വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ml">
  <siteinfo>
    <sitename>വിക്കിപീഡിയ</sitename>
    <dbname>mlwiki</dbname>
    <base>https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B5%BE</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.26</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">മീഡിയ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">പ്രത്യേകം</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">സംവാദം</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ഉപയോക്താവ്</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">വിക്കിപീഡിയ</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">വിക്കിപീഡിയ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">പ്രമാണം</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">പ്രമാണത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">മീഡിയവിക്കി</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">മീഡിയവിക്കി സംവാദം</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">ഫലകം</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">ഫലകത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">സഹായം</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">സഹായത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">വർഗ്ഗം</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">വർഗ്ഗത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">കവാടം</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">കവാടത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="118" case="first-letter">കരട്</namespace>
      <namespace key="119" case="first-letter">കരട് സംവാദം</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ഘടകം</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ഘടകത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>26</id>
    <revision>
      <id>4616669</id>
      <parentid>4608762</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:10:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616669</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35137" sha1="mo21l61z2s0eoobidzeo6flobc6w0on" xml:space="preserve">{{Infobox writer
| birth_name mazin      = അബ്ദുൾ റഹ്മാൻ മുഹമ്മദ് ബഷീർ&lt;ref&gt;{{Cite journal |title=(Malayalam - പൂർണ്ണത തേടുന്ന അപൂർണ്ണ ബിന്ദുക്കൾ) [Poornatha Thedunna Apoornna Bindukkal] |language      =ml |journal=Malayalanadu |date=1976 |author=V. B. C. Nair}}&lt;/ref&gt;
| birth_date       = {{birth date|df=yes|1908|01|21}}
| birth_place      = [[തലയോലപ്പറമ്പ്]], [[വൈക്കം]]
| death_date       = {{death date and age|df=yes|1994|07|05|1908|01|21}}
| death_place      = [[ബേപ്പൂർ]], [[കോഴിക്കോട്]]
| spouse           = {{marriage|ഫാത്തിമ ബഷീർ (ഫാബി)|1956}}
| children         = 2
| occupation       = [[എഴുത്തുകാരൻ]], [[ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|സ്വാതന്ത്ര്യ സമരസേനാനി]]
| language         = [[മലയാളം]]
| nationality      = ഇന്ത്യൻ
| genre            = നോവൽ, ചെറുകഥ, ഉപന്യാസം, ഓർമ്മക്കുറിപ്പ്
| notableworks     = {{bulletedlist|''[[ബാല്യകാലസഖി]]''|''[[ന്റുപ്പൂപ്പാക്കൊരാനേണ്ടാർന്ന്]]''| ''[[പാത്തുമ്മായുടെ ആട് ]]''}}
| awards           = {{ublist|[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്]] (1970)|[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്]] (1981)|[[പത്മശ്രീ]]|[[മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം]] (1989)|[[ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം പുരസ്കാരം]] (1992)|[[മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം]] (1993)|[[വള്ളത്തോൾ പുരസ്കാരം]] (1993)}}
| image            = basheer.jpg
| caption          = വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീറിന്റെ ഒരു രേഖാചിത്രം
| signature        = Basheer signature.svg
}}
മലയാള [[നോവലിസ്റ്റ്|നോവലിസ്റ്റും]] [[കഥാകൃത്ത്|കഥാകൃത്തും]] സ്വാതന്ത്ര്യസമരസേനാനിയുമായിരുന്നു '''ബേപ്പൂർ സുൽത്താൻ''' എന്ന അപരനാമത്തിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന '''വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ'''  21 ജനുവരി 1908 [[തലയോലപ്പറമ്പ്]], [[വൈക്കം|ജനിച്ചു]]  .  1970-ൽ [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി]] ഫെല്ലോഷിപ്പ് നൽകി. ഏറ്റവുമധികം വായിക്കപ്പെട്ട എഴുത്തുകാരിലൊരാളെന്നും അദ്ദേഹം വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ജനകീയനായ എഴുത്തുകാരനായിരുന്നു വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ.

== ജീവിതരേഖ ==
1908 ജനുവരി 21&lt;ref&gt;മഹച്ചരിതമാല,പേജ് 527,DC-Books&lt;/ref&gt; ന് [[തിരുവിതാംകൂർ|തിരുവിതാംകൂറിലെ]] വൈക്കം താലൂക്കിലുൾപ്പെട്ട [[തലയോലപ്പറമ്പ്]] ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചു. പിതാവ് കായി അബ്ദുറഹ്‌മാൻ, മാതാവ് കുഞ്ഞാച്ചുമ്മ. ഇവരുടെ ആറുമക്കളിൽ മൂത്തയാളായിരുന്നു ബഷീർ. അബ്ദുൾ ഖാദർ, പാത്തുമ്മ, ഹനീഫ, ആനുമ്മ, അബൂബക്കർ എന്നിവരായിരുന്നു സഹോദരങ്ങൾ. പ്രാഥമികവിദ്യാഭ്യാസം തലയോലപ്പറമ്പിലെ മലയാളം പള്ളിക്കൂടത്തിലും വൈക്കം ഇംഗ്ലീഷ് സ്കൂളിലുമായിരുന്നു.

സ്കൂൾ പഠനകാലത്ത്‌ [[വൈക്കം സത്യാഗ്രഹം|വൈക്കം സത്യാഗ്രഹത്തിൻ്റെ]] ഭാഗമായി വൈക്കത്തെത്തിയ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി|ഗാന്ധിയെ]] കാണുന്നതാണ് ബഷീറിന്റെ ജീവിതത്തിൽ വഴിത്തിരിവായത്‌. ഗാന്ധിജിയെ തൊട്ടുവെന്ന് പിൽക്കാലത്തദ്ദേഹം അഭിമാനത്തോടെ പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്. വീടുവിട്ട്  [[എറണാകുളം|എറണാകുളത്തുചെന്ന്]] തീവണ്ടി കയറി [[കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോടെത്തിയ]] ബഷീർ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിൽ ചേർന്നു.  1930-ൽ കോഴിക്കോടുവച്ച്,  [[ഉപ്പുസത്യാഗ്രഹം|ഉപ്പുസത്യാഗ്രഹത്തിൽ]] പങ്കെടുത്തതിന്റെ പേരിൽ ജയിലിലായി. ജയിലിലേറ്റ ക്രൂര മർദ്ദനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം പിൽക്കാലത്ത് വിവരിക്കുന്നുണ്ട്. ജയിൽ മോചിതനായ ബഷീർ മട്ടഞ്ചേരി കേന്ദ്രീകരിച്ച് [[ഭഗത് സിംഗ്]] മാതൃകയിൽ തീവ്രവാദ സംഘമുണ്ടാക്കി. സുഹൃത്ത് സൈനുദ്ദീനുമൊത്ത് ആരംഭിച്ച ഉജ്ജീവനം എന്ന വാരികയിൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിനെതിരെ ശക്തമായ ലേഖനങ്ങളെഴുതി. 'പ്രഭ' എന്ന തൂലികാനാമമാണ് അദ്ദേഹം സ്വീകരിച്ചിരുന്നത്. വാരിക പോലീസ് കണ്ടുകിട്ടി. ബഷീറിന് അറസ്റ്റു വാറണ്ട് വന്നു. സുഹൃത്തുക്കളുടെ നിർദ്ദേശത്തെ തുടർന്ന് തീവണ്ടി കയറി നാടുവിട്ട അദ്ദേഹം വർഷങ്ങൾ ഇന്ത്യയൊട്ടാകെ അലഞ്ഞുതിരിഞ്ഞു. എറണാകുളത്തുനിന്ന് കണ്ണൂരിലേക്കും കണ്ണൂരുനിന്ന് കുടകിലേക്കും കുടകിൽനിന്ന് ഗോവയിലേക്കും അവിടെനിന്ന് കോലാപ്പുരിലേക്കും അവിടുന്ന് പൂനയിലേക്കും ബോംബെയിലേക്കും യാത്ര ചെയ്തു. ബോംബെ-ജിദ്ദ ഹജ്ജ് കപ്പലിൽ കുറച്ചുകാലം ജോലിക്കാരനായി. ജിദ്ദയിൽനിന്ന് ബോംബെയിൽ തിരിച്ചെത്തിയ ബഷീർ വീണ്ടും യാത്ര തുടർന്നു. [[വടക്കേ ഇന്ത്യ|ഉത്തരേന്ത്യയിൽ]] [[ഹിന്ദു]] [[സന്ന്യാസി|സന്ന്യാസിമാരുടെയും]] [[സൂഫിസം|സൂഫിമാരുടെയും]] കൂടെ ജീവിച്ചു. പാചകക്കാരനായും മാജിക്കുകാരന്റെ സഹായിയായും പല ജോലികളും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=ബഷീർ: ഏകാന്തവീഥിയിലെ അവധൂതൻ|last=സാനു|first=എം.കെ.|publisher=ഡി.സി. ബുക്സ്|year=2007|isbn=8126415622|location=കോട്ടയം}}&lt;/ref&gt; ആറേഴു വർഷം നീണ്ട ഈ യാത്രയിൽ, അദ്ദേഹം പല ഭാഷകളും ഗ്രഹിച്ചു, മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ വശങ്ങളും - തീവ്രദാരിദ്ര്യവും മനുഷ്യദുരയും നേരിട്ടുകണ്ടു. ലോകം ചുറ്റുന്നതിനിടയിൽ കണ്ടെത്തിയ ഒട്ടേറെ ജീവിതസത്യങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതികളിൽ കാണാം.

പദ്മനാഭ പൈ പത്രാധിപരായിരുന്ന &quot;ജയകേസരി&quot;യിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച '''എന്റെ തങ്കം''' ആണ് ആദ്യം പ്രസിദ്ധീകരിച്ച കഥ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://frontline.thehindu.com/other/article30194219.ece |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2023-04-30 |archive-date=2023-03-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326032609/https://frontline.thehindu.com/other/article30194219.ece |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ജോലി അന്വേഷിച്ചാണ് ബഷീർ പത്രാധിപരുടെ അടുത്തെത്തിയത്. എന്നാൽ ജോലി തരാൻ നിവൃത്തിയില്ലെന്നും കഥയെഴുതിത്തന്നാൽ പ്രതിഫലം തരാമെന്നുമുള്ള മറുപടി കേട്ട ബഷീർ ഗത്യന്തരമില്ലാതെ, ഒരു കഥയെഴുതുകയായിരുന്നു. കറുത്തിരുണ്ടു വിരൂപയായ നായികയേയും, ചട്ടുകാലും കോങ്കണ്ണും കൂനുമുള്ള യാചകൻ നായകനേയും പ്രധാനകഥാപാത്രങ്ങളാക്കി അന്നെഴുതിയ കഥയാണ് എന്റെ തങ്കം. ബഷീറിന്റെ ആദ്യത്തെ നോവലാണ് [[പ്രേമലേഖനം]].

==സാഹിത്യശൈലി==
[[File:Basheer handwriting DSCN0060.JPG|thumb|right|ബഷീറിന്റെ കൈപ്പട]]
സാമാന്യമായി മലയാളഭാഷ അറിയാവുന്ന ആർക്കും ബഷീർ സാഹിത്യം വഴങ്ങും. വളരെ കുറച്ചുമാത്രം എഴുതിയിട്ടും ബഷീർ സാഹിത്യം മലയാളത്തിലെ ഒരു സാഹിത്യശാഖയായിമാറിയത്, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതാനുഭവങ്ങളുടെ കരുത്തുകൊണ്ടായിരുന്നു. ഹാസ്യംകൊണ്ട്, അദ്ദേഹം വായനക്കാരെ ചിരിപ്പിക്കുകയും ഭാവതീവ്രതകൊണ്ട് കരയിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. സമൂഹത്തിന്റെ അടിത്തട്ടിൽ ജീവിക്കുന്ന മനുഷ്യരുടെ കഥകൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞപ്പോൾ, അതു ജീവസ്സുറ്റതായി, കാലാതിവർത്തിയായി. ജയിൽപ്പുള്ളികളും ഭിക്ഷക്കാരും വേശ്യകളും പട്ടിണിക്കാരും സ്വവർഗ്ഗാനുരാഗികളും നിറഞ്ഞ ഒരു ഫാന്റസിയായിരുന്നു ബഷീറിന്റെ ലോകം. ഇത്തരം കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ചിന്തകൾക്കോ വികാരങ്ങൾക്കോ അതുവരെയുള്ള സാഹിത്യത്തിൽ സ്ഥാനമുണ്ടായിരുന്നില്ല. സമൂഹത്തിനുനേരെയുള്ള വിമർശനം നിറഞ്ഞ ചോദ്യങ്ങൾ അദ്ദേഹം ഹാസ്യത്തിൽ ഒളിപ്പിച്ചുവെച്ചു. അനുഭവങ്ങളുടെ തീവ്രത അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതികളെ അനശ്വരമാക്കി. മുസ്‌ലിം സമുദായത്തിൽ ഒരുകാലത്തു നിലനിന്നിരുന്ന എല്ലാവിധ അനാചാരങ്ങൾക്കെതിരെയും  വിമർശനാത്മകമായി അദ്ദേഹം തൂലിക ചലിപ്പിച്ചു.

==ജീവിതരേഖ==
ഏറെ വൈകിയാണ് ബഷീർ വിവാഹിതനായത്, 50-ആം വയസ്സിൽ. തുടർന്ന് ബേപ്പൂരിൽ താമസമാക്കി. ഫാത്തിമ ബീവിയായിരുന്നു ഭാര്യ. അനീസ്, ഷാഹിന  എന്നിവരാണ്  മക്കൾ. 1994 ജൂലൈ 5-ന് ബഷീർ അന്തരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Basheer&quot;&gt;ബഷീർ സമ്പൂർണ്ണ കൃതികൾ-1 (ഡി.സി.ബുക്സ് 1994) ISBN 81-7130-156-8&lt;/ref&gt;

==ഫാത്തിമ ബീവി==
വൈക്കം മുഹമ്മദ്‌ ബഷീറിൻ്റെ ഭാര്യയും സാഹിത്യകാരിയുമായിരുന്നു '''ഫാബി ബഷീർ''' എന്ന '''ഫാത്തിമ ബീവി'''. അരീക്കാടൻ കോയക്കുട്ടി മാസ്റ്ററുടെയും പുതുക്കുടി പറമ്പിൽ തൊണ്ടിയിൽ ഖദീജയുടെയും ഏഴു മക്കളിൽ മൂത്തവളായി 1937 ജൂലൈ 15നാണ് ഫാത്തിമ ബീവി ജനിച്ചത്‌. പത്താംതരത്തിൽ പഠിക്കുമ്പോൾ, 1957 ഡിസംബർ 18-നായിരുന്നു ബഷീറുമായുള്ള വിവാഹം.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.dcbooks.com/fabi-basheer-passed-away.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-01-22 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305064358/http://www.dcbooks.com/fabi-basheer-passed-away.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 2015 ജൂലൈ 15ന് 78-ആം ജന്മദിനത്തിൽ അവർ നിര്യാതയായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=561709 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-01-22 |archive-date=2015-07-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150718181457/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=561709 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ഫാത്തിമയുടെ 'ഫാ'യും ബീവിയുടെ 'ബി'യും ചേർത്താണ് ഫാബിയായത്.&lt;ref&gt;http://www.manoramaonline.com/news/just-in/vaikom-muhammed-basheer-wife-fabi-basheer-died.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

ബഷീറുമായുള്ള 36 വർഷത്തെ ദാമ്പത്യജീവിതത്തിൻെറ ഓർമ്മകളുൾക്കൊള്ളുന്ന ആത്മകഥ, 'ബഷീറിന്റെ എടിയേ' എന്നപേരിൽ [[ഡി.സി. ബുക്സ്|ഡി സി ബുക്‌സ്]]  പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://onlinestore.dcbooks.com/author/fabi-basheer |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-01-22 |archive-date=2016-03-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306003455/http://onlinestore.dcbooks.com/author/fabi-basheer |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ബഷീറിന്റെ വ്യക്തി ജീവിതത്തിലെ മറ്റാരുമറിയാത്ത അനുഭവങ്ങളും രഹസ്യങ്ങളുമാണ് ഈ പുസ്തകത്തിലൂടെ ഫാബി തുറന്നുപറയുന്നത്. താഹ മാടായിയുടെ രചനാസഹായത്താലാണ് ഈ കൃതി തയ്യാറാക്കിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://dcbookstore.com/books/basheerinte-ediyea---|title=You are being redirected...|website=dcbookstore.com|access-date=2020-08-14|archive-date=2020-10-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20201027184100/https://dcbookstore.com/books/basheerinte-ediyea---|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==ബഷീറിന്റെ കൃതികൾ ==
{{Div col begin|3}}{{Div col end}}
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*[[പ്രേമലേഖനം (നോവൽ)]] (1942)
*[[സർപ്പയജ്ഞം (നോവൽ)|സർപ്പയജ്ഞം (ബാലസാഹിത്യം)]](1943)
*[[ബാല്യകാലസഖി]] (നോവൽ) ([[1944]])&lt;ref name=&quot;ഹു ഈസ് ഹു&quot;&gt;{{cite book |title=Whos Who Of Indian Writers |page=31 |url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.278465/page/n39/mode/1up/ |accessdate=19 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;
*[[ന്റുപ്പൂപ്പാക്കൊരാനേണ്ടാർന്ന്]] (1951)
*[[ആനവാരിയും പൊൻകുരിശും]] (നോവൽ) (1951)
*[[പാത്തുമ്മായുടെ ആട്]] (നോവൽ) (1959)
*[[മതിലുകൾ (നോവൽ)|മതിലുകൾ]] (നോവൽ; 1989-ൽ [[അടൂർ ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]] [[മതിലുകൾ]] എന്നപേരിൽ സിനിമയാക്കി) (1965)
*[[ഭൂമിയുടെ അവകാശികൾ]] (ചെറുകഥകൾ) (1977)
*[[ശബ്ദങ്ങൾ]] (നോവൽ) (1947)
*[[അനുരാഗത്തിന്റെ ദിനങ്ങൾ]] (ഡയറി; “കാമുകൻ്റെ ഡയറി” എന്ന കൃതി പേരുമാറ്റിയത്) (1983)
*[[സ്ഥലത്തെ പ്രധാന ദിവ്യൻ]] (നോവൽ) (1953)
*[[വിശ്വവിഖ്യാതമായ മൂക്ക്]] (ചെറുകഥകൾ) (1954)
*[[ഭാർഗ്ഗവീനിലയം]] (1985) (സിനിമയുടെ തിരക്കഥ; “[[നീലവെളിച്ചം]]” (1964) എന്ന ചെറുകഥയിൽനിന്ന്)
*[[കഥാബീജം]] (നാടകത്തിന്റെ തിരക്കഥ) (1945])
*[[ജന്മദിനം (ചെറുകഥകൾ)]] (1945)
*[[ഓർമ്മക്കുറിപ്പ്]] (ചെറുകഥകൾ) (1946)
*[[അനർഘനിമിഷം]] (ലേഖനങ്ങൾ) (1945)
*[[വിഡ്ഢികളുടെ സ്വർഗ്ഗം]] (ചെറുകഥകൾ) (1948)
*[[മരണത്തിൻറെ നിഴൽ]] (നോവൽ) (1951)
*[[മുച്ചീട്ടുകളിക്കാരൻറെ മകൾ]] (നോവൽ) (1951)
*[[പാവപ്പെട്ടവരുടെ വേശ്യ]] (ചെറുകഥകൾ) (1952)
*[[ജീവിതനിഴൽപാടുകൾ]] (നോവൽ) (1954)
*[[വിശപ്പ്]] (ചെറുഥകൾ) (1954)
*[[ഒരു ഭഗവദ്ഗീതയും കുറെ മുലകളും]] (ചെറുകഥകൾ) (1967)
*[[താരാസ്പെഷൽസ്|താരാ സ്പെഷ്യൽ‌സ് (നോവൽ)]] (1968)
*[[മാന്ത്രികപ്പൂച്ച]] (നോവൽ) (1968)
*[[നേരും നുണയും]] (1969)
*[[ഓർമ്മയുടെ അറകൾ]] (ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകൾ) (1973)
*[[ആനപ്പൂട]] (ചെറുകഥകൾ) (1975)
*[[ചിരിക്കുന്ന മരപ്പാവ]] (ചെറുകഥകൾ) (1975)
*[[എം.പി. പോൾ (ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകൾ)]] ([[1991]])
*[[ശിങ്കിടിമുങ്കൻ]] (ചെറുകഥകൾ) (1991)
*കഥാബീജം (നാടകം)
*[[ചെവിയോർക്കുക! അന്തിമകാഹളം!]] (പ്രഭാഷണം; 1987 ജനുവരിയിൽ [[കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാല]] ഡി. ലിറ്റ്. ബിരുദം നൽകിയപ്പോൾ  നടത്തിയ പ്രഭാഷണം) ([[1992]])
*[[യാ ഇലാഹി!]] (ചെറുകഥകൾ; മരണശേഷം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്) (1997)
*[[സർപ്പയജ്ഞം]] (ബാലസാഹിത്യം)
*[[ബഷീറിന്റെ കത്തുകൾ|ബഷീറിന്റെ തിരഞ്ഞെടുത്ത കത്തുകൾ]] മരണാനന്തരം പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 

===കൃതികളുടെ പരിഭാഷകൾ===
അതീവലളിതവും എന്നാൽ ശൈലികൾനിറഞ്ഞതുമായ ആ രചനകൾ മലയാളവായനക്കാർക്കു പാരായണസുഗമങ്ങളായിരുന്നെങ്കിലും പരിഭാഷകർക്കു  ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാക്കി. എന്നിരുന്നാലും [[ബാല്യകാല സഖി]], [[പാത്തുമ്മയുടെ ആട്]], [[ന്റുപ്പൂപ്പാക്കൊരാനേണ്ടാർന്ന്]] എന്നീ നോവലുകൾ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനഭാഷകളിലെല്ലാം തർജ്ജമചെയ്തുപ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഈ കൃതികൾ [[സ്കോട്ട്‌ലൻഡ്|സ്കോട്ട്‌ലണ്ടിലെ]] [[ഏഡിൻബറോ സർവ്വകലാശാല]] ഒറ്റപ്പുസ്തകമായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട് .&lt;ref name=Neela&gt;നീലവെളിച്ചവും മറ്റ് പ്രധാനകഥകളും, ബഷീർ, ഡി സി ബുക്സ്, 2010 നവംബർ&lt;/ref&gt; [[ഡോ. റൊണാൾഡ്‌ ആഷർ]] എന്ന വിദേശിയാണ്‌ ഇവ ഇംഗ്ലീഷിലേക്കു വിവർത്തനംചെയ്തത്‌. ഫ്രഞ്ച്, മലായ്, ചൈനീസ് , ജാപ്പനീസ് ഭാഷകളിലും പരിഭാഷകൾ വന്നിട്ടുണ്ട്. ഇതിനുപുറമേ [[മതിലുകൾ (നോവൽ)|മതിലുകൾ]], [[ശബ്ദങ്ങൾ]], [[പ്രേമലേഖനം (നോവൽ)|പ്രേമലേഖനം]] എന്നീ നോവലുകളും [[പൂവൻപഴം]] ഉൾപ്പെടെ 16 കഥകളുടെ ഒരു സമാഹാരവും ഓറിയന്റ് ലോങ്മാൻ ഇംഗ്ലീഷി
ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.

== ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ==

=== ഭാർഗ്ഗവീനിലയം ===

ബഷീറിന്റെ നീലവെളിച്ചം എന്ന മൂലകഥയുടെ ചലച്ചിത്രാവിഷ്കാരമാണ് [[ഭാർഗ്ഗവീനിലയം]]. ചന്ദ്രതാരയാണ് ഈ ചിത്രം നിർമ്മിച്ചത്. [[മധു (ചലച്ചിത്ര നടൻ)|മധുവായിരുന്നു]] നായകവേഷത്തിൽ. ബാബുരാജ് സംഗീതം നൽകി

===മതിലുകൾ===

ബഷീറിന്റെ '''മതിലുകൾ''' എന്ന [[നോവൽ]] സിനിമയായിട്ടുണ്ട്. ആ ചിത്രത്തിൽ വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീറായി അഭിനയിച്ചത് പ്രശസ്തനടൻ [[മമ്മൂട്ടി]] ആണ്. മതിലുകളിലെ അഭിനയത്തിന്, മമ്മൂട്ടിക്കു മികച്ചനടനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരവും ലഭിക്കുകയുണ്ടായി. [[അടൂർ ഗോപാലകൃഷ്ണൻ|അടൂർ ഗോപാലകൃഷ്ണനാണ്]] ഈ ചിത്രം സംവിധാനംചെയ്തത്.

*സ്ത്രീകഥാപാത്രങ്ങൾ ആരും തന്നെ അഭിനയിച്ചിട്ടില്ലാത്ത മലയാളചലച്ചിത്രമാണു മതിലുകൾ. ഇതിൽ സ്ത്രീ സാന്നിദ്ധ്യമായി, കെ.പി.എ.സി. ലളിതയുടെ ശബ്ദംമാത്രമാണുള്ളത്

=== ബാല്യകാലസഖി ===

സിനിമയായിത്തീർന്ന ബഷീറിന്റെ രണ്ടാമത്തെ നോവലാണ് [[ബാല്യകാലസഖി (ചലച്ചിത്രം)|ബാല്യകാലസഖി]].

*ബാല്യകാലസഖി (1967)
സംവിധായകൻ: [[ജെ. ശശികുമാർ|ശശികുമാർ]] നിർമ്മാണം: കലാലയ ഫിലിംസ്. [[പ്രേംനസീർ|പ്രേം നസീറാണ്]] മജീദായി അഭിനയിച്ചത്. ഷീലയായിരുന്നു നായിക.

*[[ബാല്യകാലസഖി (2014-ലെ ചലച്ചിത്രം)|ബാല്യകാലസഖി]] - (2014)

സംവിധായകൻ: [[പ്രമോദ് പയ്യന്നൂർ]] 
[[മമ്മൂട്ടി]]യാണ് ഈ ചിത്രത്തിൽ മജീദായി അഭിനയിച്ചത്. ഇഷ തൽവാർ നായികയുമായി.
**

== പ്രേം പാറ്റ ==
വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീറിന്റെ ഏറ്റവുമൊടുവിലായി പുറത്തിറങ്ങിയ പുസ്തകമാണ്‌ '''പ്രേം പാറ്റ'''. 1988 ഫെബ്രുവരിമുതൽ ജൂലായ് 8വരെ മാതൃഭൂമി വാരികയിൽ ഇതു പ്രസിദ്ധീകരിച്ചുവന്നിരുന്നു. പ്രണയത്തിന്റെ സ്മരണകൾ എഴുതിക്കാണിക്കുന്ന ബഷീറിന്റെ കൃതിയാണ്, പ്രേം പാറ്റ &lt;ref&gt;[http://malayalam.webdunia.com/sultan-2007/%E0%B4%AC%E0%B4%B7%E0%B5%80%E0%B4%B1%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E2%80%8D%E0%B4%B1%E0%B5%86-%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8-%E0%B4%95%E0%B5%83%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E2%80%8D-108011800091_1.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211026123351/https://malayalam.webdunia.com/sultan-2007/%E0%B4%AC%E0%B4%B7%E0%B5%80%E0%B4%B1%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E2%80%8D%E0%B4%B1%E0%B5%86-%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8-%E0%B4%95%E0%B5%83%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E2%80%8D-108011800091_1.htm|date=2021-10-26}}|ബഷീറിൻ്റെ പ്രധാനകൃതികൾ&lt;/ref&gt;

ബഷീറിന്റെ ജീവിതകാലത്ത് ഈ പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടില്ല. മരണത്തിന് ആറു വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം, പ്രേം പാറ്റ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഡി.സി ബുക്സാണ് ഇതിന്റെ പ്രസാധകർ.&lt;ref&gt;[https://dcbookstore.com/books/prem-patta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211020063849/https://dcbookstore.com/books/prem-patta|date=2021-10-20}}|PREMPATTA&lt;/ref&gt;

== ബഹുമതികൾ ==
*  ഇന്ത്യാ ഗവൺമന്റിന്റെ [[പത്മശ്രീ]] (1982)
* [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്]] 1970
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്]],1981
* [[യൂനിവേഴ്‌സിറ്റി ഓഫ് കാലിക്കറ്റ്|കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലയുടെ]] 'ഡോക്ടർ ഓഫ് ലെറ്റേഴ്സ്' ബിരുദം (1987) 
* [[സംസ്കാരദീപം അവാർഡ്]] (1987) 
* [[പ്രേംനസീർ അവാർഡ്]] (1992)
* [[ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം അവാർഡ്]] (1992)&lt;ref name=&quot;പുരസ്കാരം&quot;/&gt;.
* [[മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ്]] ([[1993]])&lt;ref name=&quot;പുരസ്കാരം&quot;/&gt;.
* [[വള്ളത്തോൾ പുരസ്കാരം‌]](1993)&lt;ref name=&quot;പുരസ്കാരം&quot;/&gt;.

==വിവാദങ്ങൾ==
[[File:Ntuppuppkoranentarnnu basheer.jpg|thumb|ന്റുപ്പൂപ്പാക്കൊരാനേണ്ടാർന്ന് നാടകത്തിൽ നിന്ന് ഒരു രംഗം ചിത്രം]]
ആദ്യ കമ്യൂണിസ്റ്റ് മന്ത്രിസഭയിലെ വിദ്യാഭ്യാസമന്ത്രിയായിരുന്ന [[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]] ബഷീറിന്റെ [[ന്റുപ്പൂപ്പാക്കൊരാനേണ്ടാർന്ന്]] ഉപപാഠപുസ്തകമാക്കാൻ തീരുമാനിച്ചപ്പോൾ മതസംഘടനകളും പ്രതിപക്ഷവും തീവ്രവിമർശനങ്ങളാണുയർത്തിയത്. പ്രധാനമായും,  ഗ്രന്ഥത്തിൽ അശ്ലീലമുണ്ട് എന്നായിരുന്നു അവരുടെ വാദം.&lt;ref&gt;മഹച്ചരിതമാല, പേജ് 530,DC-Books&lt;/ref&gt;ഇതിലേറെ വിമർശനശരങ്ങളേറ്റ ഒരു രചനയാണ് [[ശബ്ദങ്ങൾ]]

==ബഷീർ ദിനം==
[[File:41409 Basheer special day Assembly.jpg|thumb|ബഷീർ ദിനത്തിൽ കൊല്ലം പ്രാക്കുളം ഗവ എൽ.പി. സ്കൂളിലെ പ്രത്യേക അസംബ്ലി]]
കേരളത്തിലെ പൊതു വിദ്യാലയങ്ങളിൽ വായന മാസാചരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ജൂലൈ അഞ്ച് ബഷീറിന്റെ ചരമ ദിനം ബഷീർ ദിനമായി ആചരിക്കുന്നു. ആ ദിവസം ബഷീറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രത്യേക പരിപാടികൾ വിദ്യാലയങ്ങളിൽ നടന്നു വരുന്നു.

== കൂടുതൽ അറിവിന് ==
{{commonscat}}
{{Spoken Wikipedia|Bhasheer.ogg|2011-08-21}}
*{{cite web|url=http://cs.nyu.edu/kandathi/basheer.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110716082640/http://www.cs.nyu.edu/kandathi/basheer.html|archivedate=2011-07-16|title=Vaikom Muhammad Basheer [വൈയ്ക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ / வைய்க்கம் முஹம்மத் பஷீற் / वैय्क्कं मुहम्मद् बषीर्]|language=en|type=വിവരണം|access-date=2008-08-04|url-status=live}}
*http://www.venumenon.com/articles/article_page.asp?catid=6&amp;artid=4 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181215223313/http://www.venumenon.com/articles/article_page.asp?catid=6&amp;artid=4 |date=2018-12-15 }}
*http://www.imdb.com/name/nm0059775/

== അവലംബം ==

&lt;references/&gt;
{{വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ}}

{{DEFAULTSORT:ബഷീർ, വൈക്കം മുഹമ്മദ്}}
[[വർഗ്ഗം:1908-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1994-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനുവരി 21-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 5-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്മശ്രീ നേടിയ മലയാളസാഹിത്യകാരന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വള്ളത്തോൾ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ശബ്ദരൂപത്തിലുള്ള ലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ആവിഷ്കാര സ്വാതന്ത്ര്യം]]
[[വർഗ്ഗം:വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ| ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനികൾ]]</text>
      <sha1>mo21l61z2s0eoobidzeo6flobc6w0on</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616671</id>
      <parentid>4616669</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:12:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616671</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35015" sha1="2l6ggoxver4kt43hxdqqd2juknjflrg" xml:space="preserve">{{Infobox writer
| birth_name mazin      = അബ്ദുൾ റഹ്മാൻ മുഹമ്മദ് ബഷീർ&lt;ref&gt;{{Cite journal |title=(Malayalam - പൂർണ്ണത തേടുന്ന അപൂർണ്ണ ബിന്ദുക്കൾ) [Poornatha Thedunna Apoornna Bindukkal] |language      =ml |journal=Malayalanadu |date=1976 |author=V. B. C. Nair}}&lt;/ref&gt;
| birth_date       = {{birth date|df=yes|1908|01|21}}
| birth_place      = [[തലയോലപ്പറമ്പ്]], [[വൈക്കം]]
| death_date       = {{death date and age|df=yes|1994|07|05|1908|01|21}}
| death_place      = [[ബേപ്പൂർ]], [[കോഴിക്കോട്]]
| spouse           = {{marriage|ഫാത്തിമ ബഷീർ (ഫാബി)|1956}}
| children         = 2
| occupation       = [[എഴുത്തുകാരൻ]], [[ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|സ്വാതന്ത്ര്യ സമരസേനാനി]]
| language         = [[മലയാളം]]
| nationality      = ഇന്ത്യൻ
| genre            = നോവൽ, ചെറുകഥ, ഉപന്യാസം, ഓർമ്മക്കുറിപ്പ്
| notableworks     = {{bulletedlist|''[[ബാല്യകാലസഖി]]''|''[[ന്റുപ്പൂപ്പാക്കൊരാനേണ്ടാർന്ന്]]''| ''[[പാത്തുമ്മായുടെ ആട് ]]''}}
| awards           = {{ublist|[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്]] (1970)|[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്]] (1981)|[[പത്മശ്രീ]]|[[മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം]] (1989)|[[ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം പുരസ്കാരം]] (1992)|[[മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം]] (1993)|[[വള്ളത്തോൾ പുരസ്കാരം]] (1993)}}
| image            = basheer.jpg
| caption          = വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീറിന്റെ ഒരു രേഖാചിത്രം
| signature        = Basheer signature.svg
}}
മലയാള [[നോവലിസ്റ്റ്|നോവലിസ്റ്റും]] [[കഥാകൃത്ത്|കഥാകൃത്തും]] സ്വാതന്ത്ര്യസമരസേനാനിയുമായിരുന്നു '''ബേപ്പൂർ സുൽത്താൻ''' എന്ന അപരനാമത്തിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന '''വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ'''  21 ജനുവരി 1908 [[തലയോലപ്പറമ്പ്]], [[വൈക്കം|ജനിച്ചു]]  .  1970-ൽ [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി]] ഫെല്ലോഷിപ്പ് നൽകി. ഏറ്റവുമധികം വായിക്കപ്പെട്ട എഴുത്തുകാരിലൊരാളെന്നും അദ്ദേഹം വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ജനകീയനായ എഴുത്തുകാരനായിരുന്നു വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ.

== ജീവിതരേഖ ==
1908 ജനുവരി 21&lt;ref&gt;മഹച്ചരിതമാല,പേജ് 527,DC-Books&lt;/ref&gt; ന് [[തിരുവിതാംകൂർ|തിരുവിതാംകൂറിലെ]] വൈക്കം താലൂക്കിലുൾപ്പെട്ട [[തലയോലപ്പറമ്പ്]] ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചു. പിതാവ് കായി അബ്ദുറഹ്‌മാൻ, മാതാവ് കുഞ്ഞാച്ചുമ്മ. ഇവരുടെ ആറുമക്കളിൽ മൂത്തയാളായിരുന്നു ബഷീർ. അബ്ദുൾ ഖാദർ, പാത്തുമ്മ, ഹനീഫ, ആനുമ്മ, അബൂബക്കർ എന്നിവരായിരുന്നു സഹോദരങ്ങൾ. പ്രാഥമികവിദ്യാഭ്യാസം തലയോലപ്പറമ്പിലെ മലയാളം പള്ളിക്കൂടത്തിലും വൈക്കം ഇംഗ്ലീഷ് സ്കൂളിലുമായിരുന്നു.

സ്കൂൾ പഠനകാലത്ത്‌ [[വൈക്കം സത്യാഗ്രഹം|വൈക്കം സത്യാഗ്രഹത്തിൻ്റെ]] ഭാഗമായി വൈക്കത്തെത്തിയ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി|ഗാന്ധിയെ]] കാണുന്നതാണ് ബഷീറിന്റെ ജീവിതത്തിൽ വഴിത്തിരിവായത്‌. ഗാന്ധിജിയെ തൊട്ടുവെന്ന് പിൽക്കാലത്തദ്ദേഹം അഭിമാനത്തോടെ പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്. വീടുവിട്ട്  [[എറണാകുളം|എറണാകുളത്തുചെന്ന്]] തീവണ്ടി കയറി [[കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോടെത്തിയ]] ബഷീർ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിൽ ചേർന്നു.  1930-ൽ കോഴിക്കോടുവച്ച്,  [[ഉപ്പുസത്യാഗ്രഹം|ഉപ്പുസത്യാഗ്രഹത്തിൽ]] പങ്കെടുത്തതിന്റെ പേരിൽ ജയിലിലായി. ജയിലിലേറ്റ ക്രൂര മർദ്ദനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം പിൽക്കാലത്ത് വിവരിക്കുന്നുണ്ട്. ജയിൽ മോചിതനായ ബഷീർ മട്ടഞ്ചേരി കേന്ദ്രീകരിച്ച് [[ഭഗത് സിംഗ്]] മാതൃകയിൽ തീവ്രവാദ സംഘമുണ്ടാക്കി. സുഹൃത്ത് സൈനുദ്ദീനുമൊത്ത് ആരംഭിച്ച ഉജ്ജീവനം എന്ന വാരികയിൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിനെതിരെ ശക്തമായ ലേഖനങ്ങളെഴുതി. 'പ്രഭ' എന്ന തൂലികാനാമമാണ് അദ്ദേഹം സ്വീകരിച്ചിരുന്നത്. വാരിക പോലീസ് കണ്ടുകിട്ടി. ബഷീറിന് അറസ്റ്റു വാറണ്ട് വന്നു. സുഹൃത്തുക്കളുടെ നിർദ്ദേശത്തെ തുടർന്ന് തീവണ്ടി കയറി നാടുവിട്ട അദ്ദേഹം വർഷങ്ങൾ ഇന്ത്യയൊട്ടാകെ അലഞ്ഞുതിരിഞ്ഞു. എറണാകുളത്തുനിന്ന് കണ്ണൂരിലേക്കും കണ്ണൂരുനിന്ന് കുടകിലേക്കും കുടകിൽനിന്ന് ഗോവയിലേക്കും അവിടെനിന്ന് കോലാപ്പുരിലേക്കും അവിടുന്ന് പൂനയിലേക്കും ബോംബെയിലേക്കും യാത്ര ചെയ്തു. ബോംബെ-ജിദ്ദ ഹജ്ജ് കപ്പലിൽ കുറച്ചുകാലം ജോലിക്കാരനായി. ജിദ്ദയിൽനിന്ന് ബോംബെയിൽ തിരിച്ചെത്തിയ ബഷീർ വീണ്ടും യാത്ര തുടർന്നു. [[വടക്കേ ഇന്ത്യ|ഉത്തരേന്ത്യയിൽ]] [[ഹിന്ദു]] [[സന്ന്യാസി|സന്ന്യാസിമാരുടെയും]] [[സൂഫിസം|സൂഫിമാരുടെയും]] കൂടെ ജീവിച്ചു. പാചകക്കാരനായും മാജിക്കുകാരന്റെ സഹായിയായും പല ജോലികളും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=ബഷീർ: ഏകാന്തവീഥിയിലെ അവധൂതൻ|last=സാനു|first=എം.കെ.|publisher=ഡി.സി. ബുക്സ്|year=2007|isbn=8126415622|location=കോട്ടയം}}&lt;/ref&gt; ആറേഴു വർഷം നീണ്ട ഈ യാത്രയിൽ, അദ്ദേഹം പല ഭാഷകളും ഗ്രഹിച്ചു, മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ വശങ്ങളും - തീവ്രദാരിദ്ര്യവും മനുഷ്യദുരയും നേരിട്ടുകണ്ടു. ലോകം ചുറ്റുന്നതിനിടയിൽ കണ്ടെത്തിയ ഒട്ടേറെ ജീവിതസത്യങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതികളിൽ കാണാം.

പദ്മനാഭ പൈ പത്രാധിപരായിരുന്ന &quot;ജയകേസരി&quot;യിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച '''എന്റെ തങ്കം''' ആണ് ആദ്യം പ്രസിദ്ധീകരിച്ച കഥ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://frontline.thehindu.com/other/article30194219.ece |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2023-04-30 |archive-date=2023-03-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326032609/https://frontline.thehindu.com/other/article30194219.ece |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ജോലി അന്വേഷിച്ചാണ് ബഷീർ പത്രാധിപരുടെ അടുത്തെത്തിയത്. എന്നാൽ ജോലി തരാൻ നിവൃത്തിയില്ലെന്നും കഥയെഴുതിത്തന്നാൽ പ്രതിഫലം തരാമെന്നുമുള്ള മറുപടി കേട്ട ബഷീർ ഗത്യന്തരമില്ലാതെ, ഒരു കഥയെഴുതുകയായിരുന്നു. കറുത്തിരുണ്ടു വിരൂപയായ നായികയേയും, ചട്ടുകാലും കോങ്കണ്ണും കൂനുമുള്ള യാചകൻ നായകനേയും പ്രധാനകഥാപാത്രങ്ങളാക്കി അന്നെഴുതിയ കഥയാണ് എന്റെ തങ്കം. ബഷീറിന്റെ ആദ്യത്തെ നോവലാണ് [[പ്രേമലേഖനം]].

==സാഹിത്യശൈലി==
[[File:Basheer handwriting DSCN0060.JPG|thumb|right|ബഷീറിന്റെ കൈപ്പട]]
സാമാന്യമായി മലയാളഭാഷ അറിയാവുന്ന ആർക്കും ബഷീർ സാഹിത്യം വഴങ്ങും. വളരെ കുറച്ചുമാത്രം എഴുതിയിട്ടും ബഷീർ സാഹിത്യം മലയാളത്തിലെ ഒരു സാഹിത്യശാഖയായിമാറിയത്, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതാനുഭവങ്ങളുടെ കരുത്തുകൊണ്ടായിരുന്നു. ഹാസ്യംകൊണ്ട്, അദ്ദേഹം വായനക്കാരെ ചിരിപ്പിക്കുകയും ഭാവതീവ്രതകൊണ്ട് കരയിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. സമൂഹത്തിന്റെ അടിത്തട്ടിൽ ജീവിക്കുന്ന മനുഷ്യരുടെ കഥകൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞപ്പോൾ, അതു ജീവസ്സുറ്റതായി, കാലാതിവർത്തിയായി. ജയിൽപ്പുള്ളികളും ഭിക്ഷക്കാരും വേശ്യകളും പട്ടിണിക്കാരും സ്വവർഗ്ഗാനുരാഗികളും നിറഞ്ഞ ഒരു ഫാന്റസിയായിരുന്നു ബഷീറിന്റെ ലോകം. ഇത്തരം കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ചിന്തകൾക്കോ വികാരങ്ങൾക്കോ അതുവരെയുള്ള സാഹിത്യത്തിൽ സ്ഥാനമുണ്ടായിരുന്നില്ല. സമൂഹത്തിനുനേരെയുള്ള വിമർശനം നിറഞ്ഞ ചോദ്യങ്ങൾ അദ്ദേഹം ഹാസ്യത്തിൽ ഒളിപ്പിച്ചുവെച്ചു. അനുഭവങ്ങളുടെ തീവ്രത അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതികളെ അനശ്വരമാക്കി. മുസ്‌ലിം സമുദായത്തിൽ ഒരുകാലത്തു നിലനിന്നിരുന്ന എല്ലാവിധ അനാചാരങ്ങൾക്കെതിരെയും  വിമർശനാത്മകമായി അദ്ദേഹം തൂലിക ചലിപ്പിച്ചു.

==ജീവിതരേഖ==
ഏറെ വൈകിയാണ് ബഷീർ വിവാഹിതനായത്, 50-ആം വയസ്സിൽ. തുടർന്ന് ബേപ്പൂരിൽ താമസമാക്കി. ഫാത്തിമ ബീവിയായിരുന്നു ഭാര്യ. അനീസ്, ഷാഹിന  എന്നിവരാണ്  മക്കൾ. 1994 ജൂലൈ 5-ന് ബഷീർ അന്തരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Basheer&quot;&gt;ബഷീർ സമ്പൂർണ്ണ കൃതികൾ-1 (ഡി.സി.ബുക്സ് 1994) ISBN 81-7130-156-8&lt;/ref&gt;

==ഫാത്തിമ ബീവി==
വൈക്കം മുഹമ്മദ്‌ ബഷീറിൻ്റെ ഭാര്യയും സാഹിത്യകാരിയുമായിരുന്നു '''ഫാബി ബഷീർ''' എന്ന '''ഫാത്തിമ ബീവി'''. അരീക്കാടൻ കോയക്കുട്ടി മാസ്റ്ററുടെയും പുതുക്കുടി പറമ്പിൽ തൊണ്ടിയിൽ ഖദീജയുടെയും ഏഴു മക്കളിൽ മൂത്തവളായി 1937 ജൂലൈ 15നാണ് ഫാത്തിമ ബീവി ജനിച്ചത്‌. പത്താംതരത്തിൽ പഠിക്കുമ്പോൾ, 1957 ഡിസംബർ 18-നായിരുന്നു ബഷീറുമായുള്ള വിവാഹം.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.dcbooks.com/fabi-basheer-passed-away.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-01-22 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305064358/http://www.dcbooks.com/fabi-basheer-passed-away.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 2015 ജൂലൈ 15ന് 78-ആം ജന്മദിനത്തിൽ അവർ നിര്യാതയായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=561709 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-01-22 |archive-date=2015-07-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150718181457/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=561709 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ഫാത്തിമയുടെ 'ഫാ'യും ബീവിയുടെ 'ബി'യും ചേർത്താണ് ഫാബിയായത്.&lt;ref&gt;http://www.manoramaonline.com/news/just-in/vaikom-muhammed-basheer-wife-fabi-basheer-died.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

ബഷീറുമായുള്ള 36 വർഷത്തെ ദാമ്പത്യജീവിതത്തിൻെറ ഓർമ്മകളുൾക്കൊള്ളുന്ന ആത്മകഥ, 'ബഷീറിന്റെ എടിയേ' എന്നപേരിൽ [[ഡി.സി. ബുക്സ്|ഡി സി ബുക്‌സ്]]  പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://onlinestore.dcbooks.com/author/fabi-basheer |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-01-22 |archive-date=2016-03-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306003455/http://onlinestore.dcbooks.com/author/fabi-basheer |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ബഷീറിന്റെ വ്യക്തി ജീവിതത്തിലെ മറ്റാരുമറിയാത്ത അനുഭവങ്ങളും രഹസ്യങ്ങളുമാണ് ഈ പുസ്തകത്തിലൂടെ ഫാബി തുറന്നുപറയുന്നത്. താഹ മാടായിയുടെ രചനാസഹായത്താലാണ് ഈ കൃതി തയ്യാറാക്കിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://dcbookstore.com/books/basheerinte-ediyea---|title=You are being redirected...|website=dcbookstore.com|access-date=2020-08-14|archive-date=2020-10-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20201027184100/https://dcbookstore.com/books/basheerinte-ediyea---|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==ബഷീറിന്റെ കൃതികൾ ==
{{Div col begin|3}}{{Div col end}}
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*[[പ്രേമലേഖനം (നോവൽ)]] (1942)
*
*[[ബാല്യകാലസഖി]] (നോവൽ) ([[1944]])&lt;ref name=&quot;ഹു ഈസ് ഹു&quot;&gt;{{cite book |title=Whos Who Of Indian Writers |page=31 |url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.278465/page/n39/mode/1up/ |accessdate=19 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;
*[[ന്റുപ്പൂപ്പാക്കൊരാനേണ്ടാർന്ന്]] (1951)
*[[ആനവാരിയും പൊൻകുരിശും]] (നോവൽ) (1951)
*[[പാത്തുമ്മായുടെ ആട്]] (നോവൽ) (1959)
*[[മതിലുകൾ (നോവൽ)|മതിലുകൾ]] (നോവൽ; 1989-ൽ [[അടൂർ ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]] [[മതിലുകൾ]] എന്നപേരിൽ സിനിമയാക്കി) (1965)
*[[ഭൂമിയുടെ അവകാശികൾ]] (ചെറുകഥകൾ) (1977)
*[[ശബ്ദങ്ങൾ]] (നോവൽ) (1947)
*[[അനുരാഗത്തിന്റെ ദിനങ്ങൾ]] (ഡയറി; “കാമുകൻ്റെ ഡയറി” എന്ന കൃതി പേരുമാറ്റിയത്) (1983)
*[[സ്ഥലത്തെ പ്രധാന ദിവ്യൻ]] (നോവൽ) (1953)
*[[വിശ്വവിഖ്യാതമായ മൂക്ക്]] (ചെറുകഥകൾ) (1954)
*[[ഭാർഗ്ഗവീനിലയം]] (1985) (സിനിമയുടെ തിരക്കഥ; “[[നീലവെളിച്ചം]]” (1964) എന്ന ചെറുകഥയിൽനിന്ന്)
*[[കഥാബീജം]] (നാടകത്തിന്റെ തിരക്കഥ) (1945])
*[[ജന്മദിനം (ചെറുകഥകൾ)]] (1945)
*[[ഓർമ്മക്കുറിപ്പ്]] (ചെറുകഥകൾ) (1946)
*[[അനർഘനിമിഷം]] (ലേഖനങ്ങൾ) (1945)
*[[വിഡ്ഢികളുടെ സ്വർഗ്ഗം]] (ചെറുകഥകൾ) (1948)
*[[മരണത്തിൻറെ നിഴൽ]] (നോവൽ) (1951)
*[[മുച്ചീട്ടുകളിക്കാരൻറെ മകൾ]] (നോവൽ) (1951)
*[[പാവപ്പെട്ടവരുടെ വേശ്യ]] (ചെറുകഥകൾ) (1952)
*[[ജീവിതനിഴൽപാടുകൾ]] (നോവൽ) (1954)
*[[വിശപ്പ്]] (ചെറുഥകൾ) (1954)
*[[ഒരു ഭഗവദ്ഗീതയും കുറെ മുലകളും]] (ചെറുകഥകൾ) (1967)
*[[താരാസ്പെഷൽസ്|താരാ സ്പെഷ്യൽ‌സ് (നോവൽ)]] (1968)
*[[മാന്ത്രികപ്പൂച്ച]] (നോവൽ) (1968)
*[[നേരും നുണയും]] (1969)
*[[ഓർമ്മയുടെ അറകൾ]] (ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകൾ) (1973)
*[[ആനപ്പൂട]] (ചെറുകഥകൾ) (1975)
*[[ചിരിക്കുന്ന മരപ്പാവ]] (ചെറുകഥകൾ) (1975)
*[[എം.പി. പോൾ (ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകൾ)]] ([[1991]])
*[[ശിങ്കിടിമുങ്കൻ]] (ചെറുകഥകൾ) (1991)
*കഥാബീജം (നാടകം)
*[[ചെവിയോർക്കുക! അന്തിമകാഹളം!]] (പ്രഭാഷണം; 1987 ജനുവരിയിൽ [[കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാല]] ഡി. ലിറ്റ്. ബിരുദം നൽകിയപ്പോൾ  നടത്തിയ പ്രഭാഷണം) ([[1992]])
*[[യാ ഇലാഹി!]] (ചെറുകഥകൾ; മരണശേഷം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്) (1997)
*[[സർപ്പയജ്ഞം]] (ബാലസാഹിത്യം)
*[[ബഷീറിന്റെ കത്തുകൾ|ബഷീറിന്റെ തിരഞ്ഞെടുത്ത കത്തുകൾ]] മരണാനന്തരം പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 

===കൃതികളുടെ പരിഭാഷകൾ===
അതീവലളിതവും എന്നാൽ ശൈലികൾനിറഞ്ഞതുമായ ആ രചനകൾ മലയാളവായനക്കാർക്കു പാരായണസുഗമങ്ങളായിരുന്നെങ്കിലും പരിഭാഷകർക്കു  ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാക്കി. എന്നിരുന്നാലും [[ബാല്യകാല സഖി]], [[പാത്തുമ്മയുടെ ആട്]], [[ന്റുപ്പൂപ്പാക്കൊരാനേണ്ടാർന്ന്]] എന്നീ നോവലുകൾ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനഭാഷകളിലെല്ലാം തർജ്ജമചെയ്തുപ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഈ കൃതികൾ [[സ്കോട്ട്‌ലൻഡ്|സ്കോട്ട്‌ലണ്ടിലെ]] [[ഏഡിൻബറോ സർവ്വകലാശാല]] ഒറ്റപ്പുസ്തകമായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട് .&lt;ref name=Neela&gt;നീലവെളിച്ചവും മറ്റ് പ്രധാനകഥകളും, ബഷീർ, ഡി സി ബുക്സ്, 2010 നവംബർ&lt;/ref&gt; [[ഡോ. റൊണാൾഡ്‌ ആഷർ]] എന്ന വിദേശിയാണ്‌ ഇവ ഇംഗ്ലീഷിലേക്കു വിവർത്തനംചെയ്തത്‌. ഫ്രഞ്ച്, മലായ്, ചൈനീസ് , ജാപ്പനീസ് ഭാഷകളിലും പരിഭാഷകൾ വന്നിട്ടുണ്ട്. ഇതിനുപുറമേ [[മതിലുകൾ (നോവൽ)|മതിലുകൾ]], [[ശബ്ദങ്ങൾ]], [[പ്രേമലേഖനം (നോവൽ)|പ്രേമലേഖനം]] എന്നീ നോവലുകളും [[പൂവൻപഴം]] ഉൾപ്പെടെ 16 കഥകളുടെ ഒരു സമാഹാരവും ഓറിയന്റ് ലോങ്മാൻ ഇംഗ്ലീഷി
ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.

== ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ==

=== ഭാർഗ്ഗവീനിലയം ===

ബഷീറിന്റെ നീലവെളിച്ചം എന്ന മൂലകഥയുടെ ചലച്ചിത്രാവിഷ്കാരമാണ് [[ഭാർഗ്ഗവീനിലയം]]. ചന്ദ്രതാരയാണ് ഈ ചിത്രം നിർമ്മിച്ചത്. [[മധു (ചലച്ചിത്ര നടൻ)|മധുവായിരുന്നു]] നായകവേഷത്തിൽ. ബാബുരാജ് സംഗീതം നൽകി

===മതിലുകൾ===

ബഷീറിന്റെ '''മതിലുകൾ''' എന്ന [[നോവൽ]] സിനിമയായിട്ടുണ്ട്. ആ ചിത്രത്തിൽ വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീറായി അഭിനയിച്ചത് പ്രശസ്തനടൻ [[മമ്മൂട്ടി]] ആണ്. മതിലുകളിലെ അഭിനയത്തിന്, മമ്മൂട്ടിക്കു മികച്ചനടനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരവും ലഭിക്കുകയുണ്ടായി. [[അടൂർ ഗോപാലകൃഷ്ണൻ|അടൂർ ഗോപാലകൃഷ്ണനാണ്]] ഈ ചിത്രം സംവിധാനംചെയ്തത്.

*സ്ത്രീകഥാപാത്രങ്ങൾ ആരും തന്നെ അഭിനയിച്ചിട്ടില്ലാത്ത മലയാളചലച്ചിത്രമാണു മതിലുകൾ. ഇതിൽ സ്ത്രീ സാന്നിദ്ധ്യമായി, കെ.പി.എ.സി. ലളിതയുടെ ശബ്ദംമാത്രമാണുള്ളത്

=== ബാല്യകാലസഖി ===

സിനിമയായിത്തീർന്ന ബഷീറിന്റെ രണ്ടാമത്തെ നോവലാണ് [[ബാല്യകാലസഖി (ചലച്ചിത്രം)|ബാല്യകാലസഖി]].

*ബാല്യകാലസഖി (1967)
സംവിധായകൻ: [[ജെ. ശശികുമാർ|ശശികുമാർ]] നിർമ്മാണം: കലാലയ ഫിലിംസ്. [[പ്രേംനസീർ|പ്രേം നസീറാണ്]] മജീദായി അഭിനയിച്ചത്. ഷീലയായിരുന്നു നായിക.

*[[ബാല്യകാലസഖി (2014-ലെ ചലച്ചിത്രം)|ബാല്യകാലസഖി]] - (2014)

സംവിധായകൻ: [[പ്രമോദ് പയ്യന്നൂർ]] 
[[മമ്മൂട്ടി]]യാണ് ഈ ചിത്രത്തിൽ മജീദായി അഭിനയിച്ചത്. ഇഷ തൽവാർ നായികയുമായി.
**

== പ്രേം പാറ്റ ==
വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീറിന്റെ ഏറ്റവുമൊടുവിലായി പുറത്തിറങ്ങിയ പുസ്തകമാണ്‌ '''പ്രേം പാറ്റ'''. 1988 ഫെബ്രുവരിമുതൽ ജൂലായ് 8വരെ മാതൃഭൂമി വാരികയിൽ ഇതു പ്രസിദ്ധീകരിച്ചുവന്നിരുന്നു. പ്രണയത്തിന്റെ സ്മരണകൾ എഴുതിക്കാണിക്കുന്ന ബഷീറിന്റെ കൃതിയാണ്, പ്രേം പാറ്റ &lt;ref&gt;[http://malayalam.webdunia.com/sultan-2007/%E0%B4%AC%E0%B4%B7%E0%B5%80%E0%B4%B1%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E2%80%8D%E0%B4%B1%E0%B5%86-%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8-%E0%B4%95%E0%B5%83%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E2%80%8D-108011800091_1.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211026123351/https://malayalam.webdunia.com/sultan-2007/%E0%B4%AC%E0%B4%B7%E0%B5%80%E0%B4%B1%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E2%80%8D%E0%B4%B1%E0%B5%86-%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8-%E0%B4%95%E0%B5%83%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E2%80%8D-108011800091_1.htm|date=2021-10-26}}|ബഷീറിൻ്റെ പ്രധാനകൃതികൾ&lt;/ref&gt;

ബഷീറിന്റെ ജീവിതകാലത്ത് ഈ പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടില്ല. മരണത്തിന് ആറു വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം, പ്രേം പാറ്റ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഡി.സി ബുക്സാണ് ഇതിന്റെ പ്രസാധകർ.&lt;ref&gt;[https://dcbookstore.com/books/prem-patta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211020063849/https://dcbookstore.com/books/prem-patta|date=2021-10-20}}|PREMPATTA&lt;/ref&gt;

== ബഹുമതികൾ ==
*  ഇന്ത്യാ ഗവൺമന്റിന്റെ [[പത്മശ്രീ]] (1982)
* [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്]] 1970
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്]],1981
* [[യൂനിവേഴ്‌സിറ്റി ഓഫ് കാലിക്കറ്റ്|കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലയുടെ]] 'ഡോക്ടർ ഓഫ് ലെറ്റേഴ്സ്' ബിരുദം (1987) 
* [[സംസ്കാരദീപം അവാർഡ്]] (1987) 
* [[പ്രേംനസീർ അവാർഡ്]] (1992)
* [[ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം അവാർഡ്]] (1992)&lt;ref name=&quot;പുരസ്കാരം&quot;/&gt;.
* [[മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ്]] ([[1993]])&lt;ref name=&quot;പുരസ്കാരം&quot;/&gt;.
* [[വള്ളത്തോൾ പുരസ്കാരം‌]](1993)&lt;ref name=&quot;പുരസ്കാരം&quot;/&gt;.

==വിവാദങ്ങൾ==
[[File:Ntuppuppkoranentarnnu basheer.jpg|thumb|ന്റുപ്പൂപ്പാക്കൊരാനേണ്ടാർന്ന് നാടകത്തിൽ നിന്ന് ഒരു രംഗം ചിത്രം]]
ആദ്യ കമ്യൂണിസ്റ്റ് മന്ത്രിസഭയിലെ വിദ്യാഭ്യാസമന്ത്രിയായിരുന്ന [[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]] ബഷീറിന്റെ [[ന്റുപ്പൂപ്പാക്കൊരാനേണ്ടാർന്ന്]] ഉപപാഠപുസ്തകമാക്കാൻ തീരുമാനിച്ചപ്പോൾ മതസംഘടനകളും പ്രതിപക്ഷവും തീവ്രവിമർശനങ്ങളാണുയർത്തിയത്. പ്രധാനമായും,  ഗ്രന്ഥത്തിൽ അശ്ലീലമുണ്ട് എന്നായിരുന്നു അവരുടെ വാദം.&lt;ref&gt;മഹച്ചരിതമാല, പേജ് 530,DC-Books&lt;/ref&gt;ഇതിലേറെ വിമർശനശരങ്ങളേറ്റ ഒരു രചനയാണ് [[ശബ്ദങ്ങൾ]]

==ബഷീർ ദിനം==
[[File:41409 Basheer special day Assembly.jpg|thumb|ബഷീർ ദിനത്തിൽ കൊല്ലം പ്രാക്കുളം ഗവ എൽ.പി. സ്കൂളിലെ പ്രത്യേക അസംബ്ലി]]
കേരളത്തിലെ പൊതു വിദ്യാലയങ്ങളിൽ വായന മാസാചരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ജൂലൈ അഞ്ച് ബഷീറിന്റെ ചരമ ദിനം ബഷീർ ദിനമായി ആചരിക്കുന്നു. ആ ദിവസം ബഷീറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രത്യേക പരിപാടികൾ വിദ്യാലയങ്ങളിൽ നടന്നു വരുന്നു.

== കൂടുതൽ അറിവിന് ==
{{commonscat}}
{{Spoken Wikipedia|Bhasheer.ogg|2011-08-21}}
*{{cite web|url=http://cs.nyu.edu/kandathi/basheer.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110716082640/http://www.cs.nyu.edu/kandathi/basheer.html|archivedate=2011-07-16|title=Vaikom Muhammad Basheer [വൈയ്ക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ / வைய்க்கம் முஹம்மத் பஷீற் / वैय्क्कं मुहम्मद् बषीर्]|language=en|type=വിവരണം|access-date=2008-08-04|url-status=live}}
*http://www.venumenon.com/articles/article_page.asp?catid=6&amp;artid=4 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181215223313/http://www.venumenon.com/articles/article_page.asp?catid=6&amp;artid=4 |date=2018-12-15 }}
*http://www.imdb.com/name/nm0059775/

== അവലംബം ==

&lt;references/&gt;
{{വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ}}

{{DEFAULTSORT:ബഷീർ, വൈക്കം മുഹമ്മദ്}}
[[വർഗ്ഗം:1908-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1994-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനുവരി 21-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 5-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്മശ്രീ നേടിയ മലയാളസാഹിത്യകാരന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വള്ളത്തോൾ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ശബ്ദരൂപത്തിലുള്ള ലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ആവിഷ്കാര സ്വാതന്ത്ര്യം]]
[[വർഗ്ഗം:വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ| ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനികൾ]]</text>
      <sha1>2l6ggoxver4kt43hxdqqd2juknjflrg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എൻ.എസ്‌. മാധവൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1037</id>
    <revision>
      <id>4616646</id>
      <parentid>4588933</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:32:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616646</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9152" sha1="11i0qxjboxl1isylzrqdv8hagywvsnx" xml:space="preserve">{{prettyurl|N. S. Madhavan}}
{{Infobox Writer &lt;!-- for more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]] --&gt;
| name        = എൻ എസ് മാധവൻ 
 | pseudonym   = 
 | birthdate   = 1948
 | birthplace  = [[എറണാകുളം]], [[കേരളം]]
 | occupation  = നോവലിസ്റ്റ്, ചെറുകഥാകൃത്ത്
 | nationality = {{IND}}
 | genre       = [[നോവൽ]], [[ചെറുകഥ]] 
 | subject     = സാമൂഹികം 
 | movement    = 
 | spouse      =ഷീലാ റെഡ്ഡി 
 | children  = [[മീനാക്ഷി റെഡ്ഡി മാധവൻ]]
 | awards      = [[ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം]], [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]]
 | website     = 
|image=NS Madhavan 2024 at Kollam sreenarayana sahityolsavam.jpg|caption=എൻ.എസ് മാധവൻ}}
ഒരു [[മലയാളം|മലയാള]]  [[ചെറുകഥ|ചെറുകഥാകൃത്തും]] [[നോവൽ|നോവലിസ്റ്റുമാണ്]] '''എൻ.എസ്‌ മാധവൻ'''. [[മലയാള സാഹിത്യം|മലയാള സാഹിത്യത്തിൽ]] അവഗണിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ചെറുകഥകൾ എന്ന സാഹിത്യവിഭാഗത്തെ മുഖ്യധാരയിലേക്ക്‌ കൈപിടിച്ചുയർത്തിയ കഥാകൃത്തുക്കളിലൊരാളായി എൻ.എസ്. മാധവൻ പരിഗണിക്കപ്പെടുന്നു. മലയാള മനോരമ പത്രത്തിൽ തത്സമയം എന്ന പംക്തി ഇദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു.

== ജീവിതരേഖ ==
1948 -ൽ [[എറണാകുളം|എറണാകുളത്ത്‌]] ജനിച്ചു. [[മഹാരാജാസ് കോളജ്]], തിരുവനന്തപുരം [[മാർ ഇവാനിയസ് കോളേജ്|മാർ ഇവാനിയോസ്‌ കോളേജ്]]‌, [[കേരള സർവ്വകലാശാല]] ധനശാസ്ത്ര വകുപ്പ്‌ എന്നിവിടങ്ങളിലായിരുന്നു വിദ്യാഭ്യാസം. 1975 -ൽ [[ഐ.എ.എസ്‌]] ലഭിച്ചു. [[കേരള സർക്കാർ]] ധനകാര്യവകുപ്പിൽ സ്പെഷ്യൽ സെക്രട്ടറി ആയിരുന്നു. 1970 -ൽ [[മാതൃഭൂമി]] നടത്തിയ ചെറുകഥാ മത്സരത്തിൽ അദ്ദേഹം എഴുതിയ ''ശിശു'' എന്ന ചെറുകഥ ഒന്നാംസ്ഥാനം നേടി&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.azhimukham.com/news/3037/pacha-kanyakakal-n-s-maadhavan-short-story-vayana-chathanoor-mohan |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2015-08-23 |archive-date=2015-10-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151020015508/http://www.azhimukham.com/news/3037/pacha-kanyakakal-n-s-maadhavan-short-story-vayana-chathanoor-mohan |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] [[ഓടക്കുഴൽ അവാർഡ്‌|ഓടക്കുഴൽ]] , [[മുട്ടത്തുവർക്കി പുരസ്കാരം]] തുടങ്ങിയ അവാർഡുകൾ ''ഹിഗ്വിറ്റ''യ്ക്കു ലഭിച്ചു. മികച്ച ഒറ്റക്കഥകൾക്കുള്ള മൾബറി, പത്മരാജൻ, വി.പി. ശിവകുമാർ സ്മാരക കേളി, തുടങ്ങിയ അവാർഡുകൾക്കു പുറമേ ദില്ലിയിലെ കഥ പ്രൈസിനായി മൂന്നുതവണ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഭാര്യ ഷീലാ റെഡ്ഡി. ഒരു മകൾ പ്രസിദ്ധയായ [[ബ്ലോഗർ|ബ്ലോഗറും]] എഴുത്തുകാരിയുമായ [[Meenakshi Reddy Madhavan|മീനാക്ഷി റെഡ്ഡി മാധവൻ]].
[[പ്രമാണം:NS Madhavan 2024@Kollam 3.ogg|ലഘുചിത്രം| കൊല്ലത്തു നടന്ന നൂറനാട് ഹനീഫ അനുസ്മരണത്തിൽ സംസാരിക്കുന്നു 2024]]

== കൃതികൾ ==

'''കഥാസമാഹാരങ്ങൾ''' 
*''[[ഹിഗ്വിറ്റ (ചെറുകഥ)|ഹിഗ്വിറ്റ]]'', 
*''ചൂളൈമേടിലെ ശവങ്ങൾ'',
*''[[തിരുത്ത് (ചെറുകഥ)]]'', 
*''പര്യായകഥകൾ''
*[[പഞ്ചകന്യകകൾ]]
*''[[ഭീമച്ചൻ]]''
 
'''നോവൽ'''  
*[[ലന്തൻബത്തേരിയിലെ ലുത്തിനിയകൾ]] &lt;ref name=&quot;മാധ്യമം&quot;&gt;{{cite news|title = കവർസ്റ്റോറി|url = http://www.madhyamam.com/weekly/629|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 700|date = 2011-07-25|accessdate = 2013-03-23|language = മലയാളം}}&lt;/ref&gt;.

'''ലേഖനസമാഹാരം 

*[[പുറം മറുപുറം]] &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://secure.mathrubhumi.com/books/essays/bookdetails/1039/puram-marupuram|title=പുറം മറുപുറം മാധവൻ എൻ.എസ്|language=ml|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304130553/https://secure.mathrubhumi.com/books/essays/bookdetails/1039/puram-marupuram|archive-date=2016-03-04}}&lt;/ref&gt;.

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
 [[പ്രമാണം:N S madhavan.JPG|ലഘുചിത്രം]]

*പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം&lt;ref&gt;[http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=140087 പത്മപ്രഭാ സാഹിത്യപുരസ്‌കാരം എൻ.എസ്.മാധവന് ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; - 2010
*കേരളസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം - ഹിഗ്വിറ്റ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf|title=കേരളാ സാഹിത്യ അക്കാദമി|access-date=2024-10-30|archive-date=2016-04-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20160403033639/https://keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt;
*മുട്ടത്തുവർക്കി പുരസ്കാരം
*ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം
*വി.പി. ശിവകുമാർ സ്മാരക കേളി പുരസ്കാരം
*പത്മരാജൻ പുരസ്കാരം.
*കഥാ പ്രൈസ് -ദില്ലി
*എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം (2024)
==ചിത്രങ്ങൾ==
&lt;gallery&gt;
NS Madhavan2.jpeg|എൻ.എസ്. മാധവൻ
NS Madhavan 2024@Kollam1.jpg|thumb|NS Madhavan @Kollam, Nooranad Haneef 18th Commemmoration 2024|എൻ.എസ്. മാധവൻ കൊല്ലത്തു നടന്ന നൂറനാട് ഹനീഫ അനുസ്മരണത്തിൽ സംസാരിക്കുന്നു 2024
NS Madavan at Kollam Nov 2024.jpg|എൻ.എസ്. മാധവൻ കൊല്ലത്തു നടന്ന സംസ്ഥാന ലൈബ്രറി കൗൺസിൽ പുരസ്കാര വേദിയിൽ
NS Madavan at Kollam Nov 2024 2.jpg|സംസ്ഥാന ലൈബ്രറി കൗൺസിൽ പുരസ്കാര വേദിയിൽ
&lt;/gallery&gt;

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
{{അപൂർണ്ണ ജീവചരിത്രം}}

{{commons category|N. S. Madhavan}}

[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1948-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാജാസ് കോളേജിന്റെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ]]</text>
      <sha1>11i0qxjboxl1isylzrqdv8hagywvsnx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എം. മുകുന്ദൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1831</id>
    <revision>
      <id>4616638</id>
      <parentid>4614174</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:26:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616638</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21752" sha1="etux9qj6n8o7ti0tuqnips4o09lg03c" xml:space="preserve">{{prettyurl|M. Mukundan}}
{{Infobox Writer
| name        = എം. മുകുന്ദൻ 
| image       = M Mukundan at Kollam 3 Nov 2024.jpg 
| imagesize   = 200 px
| caption     = എം.മുകുന്ദൻ
| birthdate  = {{birth date and age|1942|09|10|df=y}}
| birthplace = [[മയ്യഴി]], [[ഇന്ത്യ]]
| nationality = {{IND}} 
| occupation  = സാഹിത്യകാരൻ, നയതന്ത്ര ഉദ്യോഗസ്ഥൻ, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി മുൻ പ്രസിഡണ്ട്
| period      = 1961 - ഇതുവരെ
| notableworks = ''മയ്യഴിപ്പുഴയുടെ തീരങ്ങളിൽ'' , ''ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ''  , &quot;പ്രവാസം&quot; , &quot;ആവിലായിലെ സൂര്യോദയം&quot;
}}
മലയാളത്തിലെ ആധുനിക സാഹിത്യകാരൻമാരിൽ പ്രധാനിയാണ് '''എം. മുകുന്ദൻ (M Mukundan)''' (ജനനം: [[സെപ്റ്റംബർ 10]] [[1942]]). ഫ്രഞ്ച്‌ നയതന്ത്ര ഉദ്യോഗസ്ഥനായും, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അധ്യക്ഷനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.മലയാള സാഹിത്യത്തിന്റെ ഒരു വലിയ മുതൽക്കൂട്ടാണ് എം. മുകുന്ദൻ 
[[പ്രമാണം:mukundan.jpg|right|thumb|200ബിന്ദു]]

== ജീവിതവും സാഹിത്യവും ==
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] ഫ്രഞ്ച്‌ അധീന പ്രദേശമായിരുന്ന, [[പോണ്ടിച്ചേരി]]യുടെ ഭാഗമായുള്ള [[മയ്യഴി]]യിൽ 1942 [[സെപ്റ്റംബർ 10]]-ന് ജനിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/books/features/m-mukundan-wins-ezhuthachan-award-1.3272398|title=എവിടെപ്പോയാലും പിന്തുടരുന്ന ജൻമനാടിന്റെ വിളിയിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ എനിക്ക് പറ്റിയിട്ടില്ല......|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=മാതൃഭൂമി|archive-date=2019-11-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20191103230502/https://www.mathrubhumi.com/books/features/m-mukundan-wins-ezhuthachan-award-1.3272398|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; തൻ്റെ ആദ്യ സാഹിത്യ സൃഷ്ടിയായ ചെറുകഥ 1961 ൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുകുന്ദൻ ധാരാളം നോവലുകളും ചെറുകഥകളും എഴുതി. ഫ്രഞ്ച് എംബസിയിലെ ഉദ്യോഗത്തിൻ്റെ ഭാഗമായി മുകുന്ദൻ്റെ ജീവിതം പിൽക്കാലത്ത്‌ ഡൽഹിയിലേക്കു പറിച്ചു നടപ്പെട്ടു. [[ഡൽഹി]] ജീവിതവും മുകുന്ദൻ്റെ തൂലികയിൽ സാഹിത്യ സൃഷ്ടികളായി. ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ടീയത്തോട് ആഭിമുഖ്യമുള്ളയാളാണ്‌ മുകുന്ദൻ. എന്നാൽ ഇദ്ദേഹത്തിൻ്റെ [[കേശവന്റെ വിലാപങ്ങൾ]] എന്ന നോവൽ ഇടതുപക്ഷ വ്യതിയാനമാണെന്നും ഒരുകൂട്ടർ വാദിക്കുന്നു. [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]] കാലഹരണപ്പെട്ട പുണ്യാളനാണ് എന്ന് ഒരു അഭിമുഖസംഭാഷണത്തിൽ പറഞ്ഞത് വിവാദമായപ്പോൾ എസ്.എം.എസ് വഴി രാജിക്കത്ത് അയച്ചുകൊടുത്തുവെങ്കിലും പിന്നീട് രാജി പിൻവലിച്ച് അക്കാദമിയിൽ തുടർന്നു. മുകുന്ദൻ്റെ സൃഷ്ടികളിലുടനീളം ഫ്രഞ്ച്‌ അധിനിവേശ സ്മരണകളും [[മയ്യഴിപ്പുഴ]]യുടെ തീരങ്ങളിലെ തുടിപ്പുകളും കാണാം. ഇതു മൂലം അദ്ദേഹം ''മയ്യഴിയുടെ കഥാകാരൻ'' എന്ന അപരനാമത്തിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഗ്രാമീണഗ്രന്ഥാലയമായ [[പെരുങ്കുളം]] [[ബാപ്പുജി സ്മാരക വായനശാല]]യുടെ രക്ഷാധികാരിയാണ്.

== കൃതികൾ ==
=== നോവൽ ===
[[പ്രമാണം:M mukundan in kozhikode.jpg|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌|മുകുന്ദൻ 2017ൽ കോഴിക്കോട്ട്]]
*[[മയ്യഴിപ്പുഴയുടെ തീരങ്ങളിൽ]] ([[1974]])
*[[ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ (നോവൽ)|ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ]] ([[1989]])
*ആവിലായിലെ സൂര്യോദയം
*ഡൽഹി ([[1981|1969)]]
*ഹരിദ്വാറിൽ മണികൾ മുഴങ്ങുന്നു ([[1972]])
*ആകാശത്തിനു ചുവട്ടിൽ
*ആദിത്യനും രാധയും മറ്റുചിലരും ([[1993]])
*ഒരു ദളിത്‌ യുവതിയുടെ കദന കഥ
*കിളിവന്നു വിളിച്ചപ്പോൾ
*രാവും പകലും 
*സാവിത്രിയുടെ അരഞ്ഞാണം 
*റഷ്യ 
*കേശവന്റെ വിലാപങ്ങൾ ([[1999]])
*നൃത്തം ([[2000]])
*[[ഈ ലോകം, അതിലൊരു മനുഷ്യൻ]] ([[1972]])
*സീത ([[1990]])
*[[പ്രവാസം]]([[2009]])
* [[ദൽഹി ഗാഥകൾ]] 2011
* [[കുട നന്നാക്കുന്ന ചോയി]] 2015&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/2019/01/21/kuda-nannakkunna-choyi-and-nrutham-cheyyunna-kutakal-novels-by-m-mukundan.html|title=Kuda Nannakkunna Choyi|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;
*നിങ്ങൾ[[(2022)]]
*ഒരു ദളിത് യുവതിയുടെ കഥന കഥ.

കലയെ കലയായി കാണാൻ സാധിക്കാത്ത മലയാളിയുടെ സദാചാര ബോധത്തിന്റെയും ജീവിതത്തെ നാടകമായി കാണുന്ന കലാകാരന്മാർക്കിടയിലും ജീവിതം നഷ്ടപെട്ട വസുന്ധര ഒരു യുവതിയുടെ കഥന കഥയാണ് ഈ കഥ. നാടകൃത്തായ നാരായണൻ സവർണ മേധാവിത്ത ചിന്താഗതിയെ രൂക്ഷമായി വിമർശിക്കാനും ചർച്ചാവിഷയമാക്കാനും വേണ്ടി നഗ്നതയെ ഒരായുധമായി ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രമിച്ചത് ആകെ പാളിപ്പോയി തിരിച്ചു കുത്തുകയാണ് ചെയ്തത്. അങ്ങനെ ശക്തമായ സന്ദേശം നൽകാൻ ഉപയോഗിച്ച നഗ്നതയെ പ്രേക്ഷകൻ ആ രീതിയിൽ കാണാതെ പോകുന്നു. അവിടെ നാടകം പരാജയപ്പെടുന്നു. എന്നാലും നാടകത്തിൽ ജയവും പരാജയവും ഇല്ലെന്നു പറഞ്ഞു നാടകസംഘം ആഘോഷത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നു. വസുന്ധര അവിടെ ആരുമില്ലാതെ തനിച്ചാവുന്നു.

ആഖ്യാന രീതിയിൽ വളരെയേറെ പുതുമകൾ നിറഞ്ഞ ഒരു കഥയാണിത്. കഥ നാരായണന്റെ കണ്ണിലൂടെ, ഗോകുലിലൂടെ, പിന്നെ ജാവേദിലൂടെ - അങ്ങനെ പല കഥാപാത്രങ്ങളും ആഖ്യാതാക്കളാവുന്നു. പല കോണുകളിലൂടെയാണ് കഥ നീങ്ങുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങളുടെ മാനസികതയെ മനസ്സിലാക്കുവാനും അവന്റെ കണ്ണിലൂടെ ലോകത്തെ കണ്ട് മനസ്സിലാക്കുവാനും വായനക്കാരനു ഇതിലൂടെ സാധിക്കുന്നു. കഥയിൽ പൂർണമായി മുങ്ങിക്കിടക്കുവാൻ ഇവിടെ വായനക്കാരന് പറ്റുന്നു.

ഒരു സവർണ്ണൻ അപമാനിച്ച ദളിത് യുവതിയെ സമൂഹത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു സ്വയം അപമാനിതയായി തീർന്ന ഒരു യുവതിയുടെ കഥന കഥയിലുപരി ഈ പുസ്തകത്തെ മാറ്റിനിർത്തുന്നത് ഇതിലെ ആഖ്യാനരീതിതന്നെയാണ്.

=== ചെറുകഥാസമാഹാരങ്ങൾ ===
*വീട് ([[1967]])
*നദിയും പുഴയും ([[1969|2026]]
*വേശ്യകളേ നിങ്ങൾക്കൊരമ്പലം ([[1971]])
*അഞ്ചര വയസ്സുള്ള കുട്ടി ([[1978]])
*[[ഹൃദയവതിയായ ഒരു പെൺകുട്ടി]]
*തട്ടാത്തിപ്പെണ്ണിന്റെ കല്യാണം ([[1985]])
*തേവിടിശ്ശിക്കിളി ([[1988]])
*കള്ളനും പോലീസും ([[1990]])
*കണ്ണാടിയുടെ കാഴ്ച ([[1995]])
*മുകുന്ദന്റെ കഥകൾ
*റഷ്യ
*മുണ്ഡനം ചെയ്യപ്പെട്ട ജീവിതം
*നഗരവും സ്ത്രീയും
*ഓട്ടോറിക്ഷക്കാരൻ്റെ ഭാര്യ

=== പഠനം ===
*എന്താണ്‌ ആധുനികത ([[1976]])

== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം (2018) &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://english.manoramaonline.com/news/kerala/2018/11/01/m-mukundan-wins-ezhuthachan-award.html|title=M Mukundan wins Ezhuthachan award...|publisher=Manorama}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2018/11/01/m-mukundan-ezhuthachan-award.html#|title=എം. മുകുന്ദന് എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം...|publisher=Manorama}}&lt;/ref&gt;
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] വിശിഷ്ടാംഗത്വം&lt;ref&gt;http://keralasahityaakademi.org/pdf/Award_2018.pdf&lt;/ref&gt;
* ഫ്രഞ്ച്‌ സർക്കാരിന്റെ [[ഷെവലിയർ ഓഫ്‌ ആർട്സ്‌ ആൻഡ്‌ ലെറ്റേഴ്സ്‌]] ബഹുമതി - (1998)
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] പുരസ്കാരം 1985&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt; - ഹൃദയവതിയായ ഒരു പെൺകുട്ടി
* [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി]] പുരസ്കാരം - ദൈവത്തിൻ്റെ വികൃതികൾ
* [[വയലാർ പുരസ്കാരം]]
* [[എം.പി.പോൾ]] പുരസ്കാരം
* [[മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം]]
* എൻ. വി. പുരസ്കാരം
*2023ൽ ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ്

== &lt;big&gt;എം മുകുന്ദന്റെ വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ട കൃതികൾ&lt;/big&gt; ==

* 1999. ''On the Banks of the Mayyazhi''. Trans. Gita Krishnankutty. Chennai: Manas.
* 2002. ''Sur les rives du fleuve Mahé''. Trans. Sophie Bastide-Foltz. Actes Sud.
* 2002. ''God's Mischief''. Trans. Prema Jayakumar. Delhi: Penguin.
* 2004. ''Adityan, Radha, and Others''. Trans. C Gopinathan Pillai. New Delhi: Sahitya Akademi.
* 2005. ''The Train that Had Wings: Selected Short Stories of M. Mukundan''. trans. Donald R. Davis, Jr. Ann Arbor: University of Michigan Press.
* 2006. ''Kesavan's Lamentations''. Trans. A.J. Thomas. New Delhi: Rupa.
* 2007. ''Nrittam: a Malayalam Novel''. Trans. Mary Thundyil Mathew. Lewiston: Edwin Mellen.

==ചിത്രങ്ങൾ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:M Mukundan.JPG|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:M.Mukundan.JPG|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 1 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ കൊല്ലത്തു നടന്ന സംസ്ഥാന ലൈബ്രറി കൗൺസിൽ പുരസ്കാര വേദിയിൽ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 5 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 4 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ സന്തോഷ് ആശ്രാമത്തിന്റെ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 2 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 3 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M mukundan.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan1.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan3.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan4.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan5.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan6.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan7.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan8.jpg|എം മുകുന്ദനും രവി ഡിസിയും കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan9.jpg|എം മുകുന്ദനും രവി ഡിസിയും കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Mukundan Book pre release by Kureepuzha.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan11.jpg|എം മുകുന്ദൻ തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan14.jpg|എം മുകുന്ദൻ തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം
പ്രമാണം:Book release by mukundan15.jpg|എം മുകുന്ദൻ തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം
പ്രമാണം:Book release by mukundan17.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan19.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan20.jpg|എം മുകുന്ദനും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan21.jpg|എം മുകുന്ദനും രാധയും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan22.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan23.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan24.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan27.jpg
പ്രമാണം:Book release by mukundan28.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
&lt;/gallery&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|1}}
*https://www.mathrubhumi.com/literature/news/m-mukundan-bags-bhima-childrens-literature-award-kozhikode-1.9008791

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{commons category|M. Mukundan}}
* [http://www.loc.gov/acq/ovop/delhi/salrp/mmukundan.html South Asian Literary Recordings Project, United States Library of Congress]
* [http://www.keral.com/celebrities/mukundan/index.htm M Mukundan Profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070805145542/http://www.keral.com/celebrities/mukundan/index.htm |date=2007-08-05 }}
* [http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=25 Works and Reviews] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081228151250/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=25 |date=2008-12-28 }}
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}

[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 10-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മയ്യഴിയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി എൻഡോവ്മെന്റ് പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി  വിശിഷ്ടാംഗത്വം നേടിയവർ]]</text>
      <sha1>etux9qj6n8o7ti0tuqnips4o09lg03c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616639</id>
      <parentid>4616638</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:26:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616639</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21830" sha1="ke0krtqqd9zm5ve7lsy6vfrsp731mts" xml:space="preserve">{{prettyurl|M. Mukundan}}
{{Infobox Writer
| name        = എം. മുകുന്ദൻ 
| image       = M Mukundan at Kollam 3 Nov 2024.jpg 
| imagesize   = 200 px
| caption     = എം.മുകുന്ദൻ
| birthdate  = {{birth date and age|1942|09|10|df=y}}
| birthplace = [[മയ്യഴി]], [[ഇന്ത്യ]]
| nationality = {{IND}} 
| occupation  = സാഹിത്യകാരൻ, നയതന്ത്ര ഉദ്യോഗസ്ഥൻ, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി മുൻ പ്രസിഡണ്ട്
| period      = 1961 - ഇതുവരെ
| notableworks = ''മയ്യഴിപ്പുഴയുടെ തീരങ്ങളിൽ'' , ''ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ''  , &quot;പ്രവാസം&quot; , &quot;ആവിലായിലെ സൂര്യോദയം&quot;
}}
മലയാളത്തിലെ ആധുനിക സാഹിത്യകാരൻമാരിൽ പ്രധാനിയാണ് '''എം. മുകുന്ദൻ (M Mukundan)''' (ജനനം: [[സെപ്റ്റംബർ 10]] [[1942]]). ഫ്രഞ്ച്‌ നയതന്ത്ര ഉദ്യോഗസ്ഥനായും, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അധ്യക്ഷനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.മലയാള സാഹിത്യത്തിന്റെ ഒരു വലിയ മുതൽക്കൂട്ടാണ് എം. മുകുന്ദൻ 
[[പ്രമാണം:mukundan.jpg|right|thumb|200ബിന്ദു]]

== ജീവിതവും സാഹിത്യവും ==
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] ഫ്രഞ്ച്‌ അധീന പ്രദേശമായിരുന്ന, [[പോണ്ടിച്ചേരി]]യുടെ ഭാഗമായുള്ള [[മയ്യഴി]]യിൽ 1942 [[സെപ്റ്റംബർ 10]]-ന് ജനിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/books/features/m-mukundan-wins-ezhuthachan-award-1.3272398|title=എവിടെപ്പോയാലും പിന്തുടരുന്ന ജൻമനാടിന്റെ വിളിയിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ എനിക്ക് പറ്റിയിട്ടില്ല......|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=മാതൃഭൂമി|archive-date=2019-11-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20191103230502/https://www.mathrubhumi.com/books/features/m-mukundan-wins-ezhuthachan-award-1.3272398|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; തൻ്റെ ആദ്യ സാഹിത്യ സൃഷ്ടിയായ ചെറുകഥ 1961 ൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുകുന്ദൻ ധാരാളം നോവലുകളും ചെറുകഥകളും എഴുതി. ഫ്രഞ്ച് എംബസിയിലെ ഉദ്യോഗത്തിൻ്റെ ഭാഗമായി മുകുന്ദൻ്റെ ജീവിതം പിൽക്കാലത്ത്‌ ഡൽഹിയിലേക്കു പറിച്ചു നടപ്പെട്ടു. [[ഡൽഹി]] ജീവിതവും മുകുന്ദൻ്റെ തൂലികയിൽ സാഹിത്യ സൃഷ്ടികളായി. ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ടീയത്തോട് ആഭിമുഖ്യമുള്ളയാളാണ്‌ മുകുന്ദൻ. എന്നാൽ ഇദ്ദേഹത്തിൻ്റെ [[കേശവന്റെ വിലാപങ്ങൾ]] എന്ന നോവൽ ഇടതുപക്ഷ വ്യതിയാനമാണെന്നും ഒരുകൂട്ടർ വാദിക്കുന്നു. [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]] കാലഹരണപ്പെട്ട പുണ്യാളനാണ് എന്ന് ഒരു അഭിമുഖസംഭാഷണത്തിൽ പറഞ്ഞത് വിവാദമായപ്പോൾ എസ്.എം.എസ് വഴി രാജിക്കത്ത് അയച്ചുകൊടുത്തുവെങ്കിലും പിന്നീട് രാജി പിൻവലിച്ച് അക്കാദമിയിൽ തുടർന്നു. മുകുന്ദൻ്റെ സൃഷ്ടികളിലുടനീളം ഫ്രഞ്ച്‌ അധിനിവേശ സ്മരണകളും [[മയ്യഴിപ്പുഴ]]യുടെ തീരങ്ങളിലെ തുടിപ്പുകളും കാണാം. ഇതു മൂലം അദ്ദേഹം ''മയ്യഴിയുടെ കഥാകാരൻ'' എന്ന അപരനാമത്തിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഗ്രാമീണഗ്രന്ഥാലയമായ [[പെരുങ്കുളം]] [[ബാപ്പുജി സ്മാരക വായനശാല]]യുടെ രക്ഷാധികാരിയാണ്.

== കൃതികൾ ==
=== നോവൽ ===
[[പ്രമാണം:M mukundan in kozhikode.jpg|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌|മുകുന്ദൻ 2017ൽ കോഴിക്കോട്ട്]]
*[[മയ്യഴിപ്പുഴയുടെ തീരങ്ങളിൽ]] ([[1974]])
*[[ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ (നോവൽ)|ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ]] ([[1989]])
*ആവിലായിലെ സൂര്യോദയം
*ഡൽഹി ([[1981|1969)]]
*ഹരിദ്വാറിൽ മണികൾ മുഴങ്ങുന്നു ([[1972]])
*ആകാശത്തിനു ചുവട്ടിൽ
*ആദിത്യനും രാധയും മറ്റുചിലരും ([[1993]])
*ഒരു ദളിത്‌ യുവതിയുടെ കദന കഥ
*കിളിവന്നു വിളിച്ചപ്പോൾ
*രാവും പകലും 
*സാവിത്രിയുടെ അരഞ്ഞാണം 
*റഷ്യ 
*കേശവന്റെ വിലാപങ്ങൾ ([[1999]])
*നൃത്തം ([[2000]])
*[[ഈ ലോകം, അതിലൊരു മനുഷ്യൻ]] ([[1972]])
*സീത ([[1990]])
*[[പ്രവാസം]]([[2009]])
* [[ദൽഹി ഗാഥകൾ]] 2011
* [[കുട നന്നാക്കുന്ന ചോയി]] 2015&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/2019/01/21/kuda-nannakkunna-choyi-and-nrutham-cheyyunna-kutakal-novels-by-m-mukundan.html|title=Kuda Nannakkunna Choyi|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;
*നിങ്ങൾ[[(2022)]]
*ഒരു ദളിത് യുവതിയുടെ കഥന കഥ.

കലയെ കലയായി കാണാൻ സാധിക്കാത്ത മലയാളിയുടെ സദാചാര ബോധത്തിന്റെയും ജീവിതത്തെ നാടകമായി കാണുന്ന കലാകാരന്മാർക്കിടയിലും ജീവിതം നഷ്ടപെട്ട വസുന്ധര ഒരു യുവതിയുടെ കഥന കഥയാണ് ഈ കഥ. നാടകൃത്തായ നാരായണൻ സവർണ മേധാവിത്ത ചിന്താഗതിയെ രൂക്ഷമായി വിമർശിക്കാനും ചർച്ചാവിഷയമാക്കാനും വേണ്ടി നഗ്നതയെ ഒരായുധമായി ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രമിച്ചത് ആകെ പാളിപ്പോയി തിരിച്ചു കുത്തുകയാണ് ചെയ്തത്. അങ്ങനെ ശക്തമായ സന്ദേശം നൽകാൻ ഉപയോഗിച്ച നഗ്നതയെ പ്രേക്ഷകൻ ആ രീതിയിൽ കാണാതെ പോകുന്നു. അവിടെ നാടകം പരാജയപ്പെടുന്നു. എന്നാലും നാടകത്തിൽ ജയവും പരാജയവും ഇല്ലെന്നു പറഞ്ഞു നാടകസംഘം ആഘോഷത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നു. വസുന്ധര അവിടെ ആരുമില്ലാതെ തനിച്ചാവുന്നു.

ആഖ്യാന രീതിയിൽ വളരെയേറെ പുതുമകൾ നിറഞ്ഞ ഒരു കഥയാണിത്. കഥ നാരായണന്റെ കണ്ണിലൂടെ, ഗോകുലിലൂടെ, പിന്നെ ജാവേദിലൂടെ - അങ്ങനെ പല കഥാപാത്രങ്ങളും ആഖ്യാതാക്കളാവുന്നു. പല കോണുകളിലൂടെയാണ് കഥ നീങ്ങുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങളുടെ മാനസികതയെ മനസ്സിലാക്കുവാനും അവന്റെ കണ്ണിലൂടെ ലോകത്തെ കണ്ട് മനസ്സിലാക്കുവാനും വായനക്കാരനു ഇതിലൂടെ സാധിക്കുന്നു. കഥയിൽ പൂർണമായി മുങ്ങിക്കിടക്കുവാൻ ഇവിടെ വായനക്കാരന് പറ്റുന്നു.

ഒരു സവർണ്ണൻ അപമാനിച്ച ദളിത് യുവതിയെ സമൂഹത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു സ്വയം അപമാനിതയായി തീർന്ന ഒരു യുവതിയുടെ കഥന കഥയിലുപരി ഈ പുസ്തകത്തെ മാറ്റിനിർത്തുന്നത് ഇതിലെ ആഖ്യാനരീതിതന്നെയാണ്.

=== ചെറുകഥാസമാഹാരങ്ങൾ ===
*വീട് ([[1967]])
*നദിയും പുഴയും ([[1969|2026]]
*വേശ്യകളേ നിങ്ങൾക്കൊരമ്പലം ([[1971]])
*അഞ്ചര വയസ്സുള്ള കുട്ടി ([[1978]])
*[[ഹൃദയവതിയായ ഒരു പെൺകുട്ടി]]
*തട്ടാത്തിപ്പെണ്ണിന്റെ കല്യാണം ([[1985]])
*തേവിടിശ്ശിക്കിളി ([[1988]])
*കള്ളനും പോലീസും ([[1990]])
*കണ്ണാടിയുടെ കാഴ്ച ([[1995]])
*മുകുന്ദന്റെ കഥകൾ
*റഷ്യ
*മുണ്ഡനം ചെയ്യപ്പെട്ട ജീവിതം
*നഗരവും സ്ത്രീയും
*ഓട്ടോറിക്ഷക്കാരൻ്റെ ഭാര്യ

=== പഠനം ===
*എന്താണ്‌ ആധുനികത ([[1976]])

== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം (2018) &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://english.manoramaonline.com/news/kerala/2018/11/01/m-mukundan-wins-ezhuthachan-award.html|title=M Mukundan wins Ezhuthachan award...|publisher=Manorama}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2018/11/01/m-mukundan-ezhuthachan-award.html#|title=എം. മുകുന്ദന് എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം...|publisher=Manorama}}&lt;/ref&gt;
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] വിശിഷ്ടാംഗത്വം&lt;ref&gt;http://keralasahityaakademi.org/pdf/Award_2018.pdf&lt;/ref&gt;
* ഫ്രഞ്ച്‌ സർക്കാരിന്റെ [[ഷെവലിയർ ഓഫ്‌ ആർട്സ്‌ ആൻഡ്‌ ലെറ്റേഴ്സ്‌]] ബഹുമതി - (1998)
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] പുരസ്കാരം 1985&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt; - ഹൃദയവതിയായ ഒരു പെൺകുട്ടി
* [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി]] പുരസ്കാരം - [[ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ (നോവൽ)|ദൈവത്തിൻ്റെ വികൃതികൾ]]
* [[വയലാർ പുരസ്കാരം]]
* [[എം.പി.പോൾ]] പുരസ്കാരം
* [[മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം]]
* എൻ. വി. പുരസ്കാരം
*2023ൽ ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ്

== &lt;big&gt;എം മുകുന്ദന്റെ വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ട കൃതികൾ&lt;/big&gt; ==

* 1999. ''On the Banks of the Mayyazhi''. Trans. Gita Krishnankutty. Chennai: Manas.
* 2002. ''Sur les rives du fleuve Mahé''. Trans. Sophie Bastide-Foltz. Actes Sud.
* 2002. ''God's Mischief''. Trans. Prema Jayakumar. Delhi: Penguin.
* 2004. ''Adityan, Radha, and Others''. Trans. C Gopinathan Pillai. New Delhi: Sahitya Akademi.
* 2005. ''The Train that Had Wings: Selected Short Stories of M. Mukundan''. trans. Donald R. Davis, Jr. Ann Arbor: University of Michigan Press.
* 2006. ''Kesavan's Lamentations''. Trans. A.J. Thomas. New Delhi: Rupa.
* 2007. ''Nrittam: a Malayalam Novel''. Trans. Mary Thundyil Mathew. Lewiston: Edwin Mellen.

==ചിത്രങ്ങൾ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:M Mukundan.JPG|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:M.Mukundan.JPG|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 1 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ കൊല്ലത്തു നടന്ന സംസ്ഥാന ലൈബ്രറി കൗൺസിൽ പുരസ്കാര വേദിയിൽ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 5 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 4 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ സന്തോഷ് ആശ്രാമത്തിന്റെ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 2 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 3 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M mukundan.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan1.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan3.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan4.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan5.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan6.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan7.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan8.jpg|എം മുകുന്ദനും രവി ഡിസിയും കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan9.jpg|എം മുകുന്ദനും രവി ഡിസിയും കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Mukundan Book pre release by Kureepuzha.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan11.jpg|എം മുകുന്ദൻ തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan14.jpg|എം മുകുന്ദൻ തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം
പ്രമാണം:Book release by mukundan15.jpg|എം മുകുന്ദൻ തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം
പ്രമാണം:Book release by mukundan17.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan19.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan20.jpg|എം മുകുന്ദനും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan21.jpg|എം മുകുന്ദനും രാധയും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan22.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan23.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan24.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan27.jpg
പ്രമാണം:Book release by mukundan28.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
&lt;/gallery&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|1}}
*https://www.mathrubhumi.com/literature/news/m-mukundan-bags-bhima-childrens-literature-award-kozhikode-1.9008791

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{commons category|M. Mukundan}}
* [http://www.loc.gov/acq/ovop/delhi/salrp/mmukundan.html South Asian Literary Recordings Project, United States Library of Congress]
* [http://www.keral.com/celebrities/mukundan/index.htm M Mukundan Profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070805145542/http://www.keral.com/celebrities/mukundan/index.htm |date=2007-08-05 }}
* [http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=25 Works and Reviews] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081228151250/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=25 |date=2008-12-28 }}
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}

[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 10-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മയ്യഴിയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി എൻഡോവ്മെന്റ് പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി  വിശിഷ്ടാംഗത്വം നേടിയവർ]]</text>
      <sha1>ke0krtqqd9zm5ve7lsy6vfrsp731mts</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616640</id>
      <parentid>4616639</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:27:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616640</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21834" sha1="nqa9naueftibqg04kv4ysom6oyd1y9g" xml:space="preserve">{{prettyurl|M. Mukundan}}
{{Infobox Writer
| name        = എം. മുകുന്ദൻ 
| image       = M Mukundan at Kollam 3 Nov 2024.jpg 
| imagesize   = 200 px
| caption     = എം.മുകുന്ദൻ
| birthdate  = {{birth date and age|1942|09|10|df=y}}
| birthplace = [[മയ്യഴി]], [[ഇന്ത്യ]]
| nationality = {{IND}} 
| occupation  = സാഹിത്യകാരൻ, നയതന്ത്ര ഉദ്യോഗസ്ഥൻ, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി മുൻ പ്രസിഡണ്ട്
| period      = 1961 - ഇതുവരെ
| notableworks = ''മയ്യഴിപ്പുഴയുടെ തീരങ്ങളിൽ'' , ''ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ''  , &quot;പ്രവാസം&quot; , &quot;ആവിലായിലെ സൂര്യോദയം&quot;
}}
മലയാളത്തിലെ ആധുനിക സാഹിത്യകാരൻമാരിൽ പ്രധാനിയാണ് '''എം. മുകുന്ദൻ (M Mukundan)''' (ജനനം: [[സെപ്റ്റംബർ 10]] [[1942]]). ഫ്രഞ്ച്‌ നയതന്ത്ര ഉദ്യോഗസ്ഥനായും, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അധ്യക്ഷനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.മലയാള സാഹിത്യത്തിന്റെ ഒരു വലിയ മുതൽക്കൂട്ടാണ് എം. മുകുന്ദൻ 
[[പ്രമാണം:mukundan.jpg|right|thumb|200ബിന്ദു]]

== ജീവിതവും സാഹിത്യവും ==
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] ഫ്രഞ്ച്‌ അധീന പ്രദേശമായിരുന്ന, [[പോണ്ടിച്ചേരി]]യുടെ ഭാഗമായുള്ള [[മയ്യഴി]]യിൽ 1942 [[സെപ്റ്റംബർ 10]]-ന് ജനിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/books/features/m-mukundan-wins-ezhuthachan-award-1.3272398|title=എവിടെപ്പോയാലും പിന്തുടരുന്ന ജൻമനാടിന്റെ വിളിയിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ എനിക്ക് പറ്റിയിട്ടില്ല......|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=മാതൃഭൂമി|archive-date=2019-11-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20191103230502/https://www.mathrubhumi.com/books/features/m-mukundan-wins-ezhuthachan-award-1.3272398|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; തൻ്റെ ആദ്യ സാഹിത്യ സൃഷ്ടിയായ ചെറുകഥ 1961 ൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുകുന്ദൻ ധാരാളം നോവലുകളും ചെറുകഥകളും എഴുതി. ഫ്രഞ്ച് എംബസിയിലെ ഉദ്യോഗത്തിൻ്റെ ഭാഗമായി മുകുന്ദൻ്റെ ജീവിതം പിൽക്കാലത്ത്‌ ഡൽഹിയിലേക്കു പറിച്ചു നടപ്പെട്ടു. [[ഡൽഹി]] ജീവിതവും മുകുന്ദൻ്റെ തൂലികയിൽ സാഹിത്യ സൃഷ്ടികളായി. ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ടീയത്തോട് ആഭിമുഖ്യമുള്ളയാളാണ്‌ മുകുന്ദൻ. എന്നാൽ ഇദ്ദേഹത്തിൻ്റെ [[കേശവന്റെ വിലാപങ്ങൾ]] എന്ന നോവൽ ഇടതുപക്ഷ വ്യതിയാനമാണെന്നും ഒരുകൂട്ടർ വാദിക്കുന്നു. [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]] കാലഹരണപ്പെട്ട പുണ്യാളനാണ് എന്ന് ഒരു അഭിമുഖസംഭാഷണത്തിൽ പറഞ്ഞത് വിവാദമായപ്പോൾ എസ്.എം.എസ് വഴി രാജിക്കത്ത് അയച്ചുകൊടുത്തുവെങ്കിലും പിന്നീട് രാജി പിൻവലിച്ച് അക്കാദമിയിൽ തുടർന്നു. മുകുന്ദൻ്റെ സൃഷ്ടികളിലുടനീളം ഫ്രഞ്ച്‌ അധിനിവേശ സ്മരണകളും [[മയ്യഴിപ്പുഴ]]യുടെ തീരങ്ങളിലെ തുടിപ്പുകളും കാണാം. ഇതു മൂലം അദ്ദേഹം ''മയ്യഴിയുടെ കഥാകാരൻ'' എന്ന അപരനാമത്തിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഗ്രാമീണഗ്രന്ഥാലയമായ [[പെരുങ്കുളം]] [[ബാപ്പുജി സ്മാരക വായനശാല]]യുടെ രക്ഷാധികാരിയാണ്.

== കൃതികൾ ==
=== നോവൽ ===
[[പ്രമാണം:M mukundan in kozhikode.jpg|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌|മുകുന്ദൻ 2017ൽ കോഴിക്കോട്ട്]]
*[[മയ്യഴിപ്പുഴയുടെ തീരങ്ങളിൽ]] ([[1974]])
*[[ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ (നോവൽ)|ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ]] ([[1989]])
*ആവിലായിലെ സൂര്യോദയം
*ഡൽഹി ([[1981|1969)]]
*ഹരിദ്വാറിൽ മണികൾ മുഴങ്ങുന്നു ([[1972]])
*ആകാശത്തിനു ചുവട്ടിൽ
*ആദിത്യനും രാധയും മറ്റുചിലരും ([[1993]])
*ഒരു ദളിത്‌ യുവതിയുടെ കദന കഥ
*കിളിവന്നു വിളിച്ചപ്പോൾ
*രാവും പകലും 
*സാവിത്രിയുടെ അരഞ്ഞാണം 
*റഷ്യ 
*കേശവന്റെ വിലാപങ്ങൾ ([[1999]])
*നൃത്തം ([[2000]])
*[[ഈ ലോകം, അതിലൊരു മനുഷ്യൻ]] ([[1972]])
*സീത ([[1990]])
*[[പ്രവാസം]]([[2009]])
* [[ദൽഹി ഗാഥകൾ]] 2011
* [[കുട നന്നാക്കുന്ന ചോയി]] 2015&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/2019/01/21/kuda-nannakkunna-choyi-and-nrutham-cheyyunna-kutakal-novels-by-m-mukundan.html|title=Kuda Nannakkunna Choyi|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;
*നിങ്ങൾ[[(2022)]]
*ഒരു ദളിത് യുവതിയുടെ കഥന കഥ.

കലയെ കലയായി കാണാൻ സാധിക്കാത്ത മലയാളിയുടെ സദാചാര ബോധത്തിന്റെയും ജീവിതത്തെ നാടകമായി കാണുന്ന കലാകാരന്മാർക്കിടയിലും ജീവിതം നഷ്ടപെട്ട വസുന്ധര ഒരു യുവതിയുടെ കഥന കഥയാണ് ഈ കഥ. നാടകൃത്തായ നാരായണൻ സവർണ മേധാവിത്ത ചിന്താഗതിയെ രൂക്ഷമായി വിമർശിക്കാനും ചർച്ചാവിഷയമാക്കാനും വേണ്ടി നഗ്നതയെ ഒരായുധമായി ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രമിച്ചത് ആകെ പാളിപ്പോയി തിരിച്ചു കുത്തുകയാണ് ചെയ്തത്. അങ്ങനെ ശക്തമായ സന്ദേശം നൽകാൻ ഉപയോഗിച്ച നഗ്നതയെ പ്രേക്ഷകൻ ആ രീതിയിൽ കാണാതെ പോകുന്നു. അവിടെ നാടകം പരാജയപ്പെടുന്നു. എന്നാലും നാടകത്തിൽ ജയവും പരാജയവും ഇല്ലെന്നു പറഞ്ഞു നാടകസംഘം ആഘോഷത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നു. വസുന്ധര അവിടെ ആരുമില്ലാതെ തനിച്ചാവുന്നു.

ആഖ്യാന രീതിയിൽ വളരെയേറെ പുതുമകൾ നിറഞ്ഞ ഒരു കഥയാണിത്. കഥ നാരായണന്റെ കണ്ണിലൂടെ, ഗോകുലിലൂടെ, പിന്നെ ജാവേദിലൂടെ - അങ്ങനെ പല കഥാപാത്രങ്ങളും ആഖ്യാതാക്കളാവുന്നു. പല കോണുകളിലൂടെയാണ് കഥ നീങ്ങുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങളുടെ മാനസികതയെ മനസ്സിലാക്കുവാനും അവന്റെ കണ്ണിലൂടെ ലോകത്തെ കണ്ട് മനസ്സിലാക്കുവാനും വായനക്കാരനു ഇതിലൂടെ സാധിക്കുന്നു. കഥയിൽ പൂർണമായി മുങ്ങിക്കിടക്കുവാൻ ഇവിടെ വായനക്കാരന് പറ്റുന്നു.

ഒരു സവർണ്ണൻ അപമാനിച്ച ദളിത് യുവതിയെ സമൂഹത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു സ്വയം അപമാനിതയായി തീർന്ന ഒരു യുവതിയുടെ കഥന കഥയിലുപരി ഈ പുസ്തകത്തെ മാറ്റിനിർത്തുന്നത് ഇതിലെ ആഖ്യാനരീതിതന്നെയാണ്.

=== ചെറുകഥാസമാഹാരങ്ങൾ ===
*വീട് ([[1967]])
*നദിയും പുഴയും ([[1969|2026]]
*വേശ്യകളേ നിങ്ങൾക്കൊരമ്പലം ([[1971]])
*അഞ്ചര വയസ്സുള്ള കുട്ടി ([[1978]])
*[[ഹൃദയവതിയായ ഒരു പെൺകുട്ടി]]
*തട്ടാത്തിപ്പെണ്ണിന്റെ കല്യാണം ([[1985]])
*തേവിടിശ്ശിക്കിളി ([[1988]])
*കള്ളനും പോലീസും ([[1990]])
*കണ്ണാടിയുടെ കാഴ്ച ([[1995]])
*മുകുന്ദന്റെ കഥകൾ
*റഷ്യ
*മുണ്ഡനം ചെയ്യപ്പെട്ട ജീവിതം
*നഗരവും സ്ത്രീയും
*ഓട്ടോറിക്ഷക്കാരൻ്റെ ഭാര്യ

=== പഠനം ===
*എന്താണ്‌ ആധുനികത ([[1976]])

== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം (2018) &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://english.manoramaonline.com/news/kerala/2018/11/01/m-mukundan-wins-ezhuthachan-award.html|title=M Mukundan wins Ezhuthachan award...|publisher=Manorama}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2018/11/01/m-mukundan-ezhuthachan-award.html#|title=എം. മുകുന്ദന് എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം...|publisher=Manorama}}&lt;/ref&gt;
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] വിശിഷ്ടാംഗത്വം&lt;ref&gt;http://keralasahityaakademi.org/pdf/Award_2018.pdf&lt;/ref&gt;
* ഫ്രഞ്ച്‌ സർക്കാരിന്റെ [[ഷെവലിയർ ഓഫ്‌ ആർട്സ്‌ ആൻഡ്‌ ലെറ്റേഴ്സ്‌]] ബഹുമതി - (1998)
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] പുരസ്കാരം 1985&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt; - [[ഹൃദയവതിയായ ഒരു പെൺകുട്ടി]]
* [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി]] പുരസ്കാരം - [[ദൈവത്തിന്റെ വികൃതികൾ (നോവൽ)|ദൈവത്തിൻ്റെ വികൃതികൾ]]
* [[വയലാർ പുരസ്കാരം]]
* [[എം.പി.പോൾ]] പുരസ്കാരം
* [[മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം]]
* എൻ. വി. പുരസ്കാരം
*2023ൽ ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ്

== &lt;big&gt;എം മുകുന്ദന്റെ വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ട കൃതികൾ&lt;/big&gt; ==

* 1999. ''On the Banks of the Mayyazhi''. Trans. Gita Krishnankutty. Chennai: Manas.
* 2002. ''Sur les rives du fleuve Mahé''. Trans. Sophie Bastide-Foltz. Actes Sud.
* 2002. ''God's Mischief''. Trans. Prema Jayakumar. Delhi: Penguin.
* 2004. ''Adityan, Radha, and Others''. Trans. C Gopinathan Pillai. New Delhi: Sahitya Akademi.
* 2005. ''The Train that Had Wings: Selected Short Stories of M. Mukundan''. trans. Donald R. Davis, Jr. Ann Arbor: University of Michigan Press.
* 2006. ''Kesavan's Lamentations''. Trans. A.J. Thomas. New Delhi: Rupa.
* 2007. ''Nrittam: a Malayalam Novel''. Trans. Mary Thundyil Mathew. Lewiston: Edwin Mellen.

==ചിത്രങ്ങൾ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:M Mukundan.JPG|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:M.Mukundan.JPG|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 1 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ കൊല്ലത്തു നടന്ന സംസ്ഥാന ലൈബ്രറി കൗൺസിൽ പുരസ്കാര വേദിയിൽ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 5 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 4 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ സന്തോഷ് ആശ്രാമത്തിന്റെ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 2 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M Mukundan at Kollam 3 Nov 2024.jpg|എം മുകുന്ദൻ
പ്രമാണം:M mukundan.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan1.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan3.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan4.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan5.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan6.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan7.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan8.jpg|എം മുകുന്ദനും രവി ഡിസിയും കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan9.jpg|എം മുകുന്ദനും രവി ഡിസിയും കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Mukundan Book pre release by Kureepuzha.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan11.jpg|എം മുകുന്ദൻ തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan14.jpg|എം മുകുന്ദൻ തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം
പ്രമാണം:Book release by mukundan15.jpg|എം മുകുന്ദൻ തന്റെ എയ്ഞ്ചൽ മേരിയിലേക്ക് നൂറു ദിവസം
പ്രമാണം:Book release by mukundan17.jpg|എം മുകുന്ദൻ പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan19.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan20.jpg|എം മുകുന്ദനും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan21.jpg|എം മുകുന്ദനും രാധയും  കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാറും ബെന്യാമിനും പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan22.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan23.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan24.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
പ്രമാണം:Book release by mukundan27.jpg
പ്രമാണം:Book release by mukundan28.jpg|എം മുകുന്ദനും സക്കറിയയും    പുസ്തക പ്രകാശന ചടങ്ങിൽ
&lt;/gallery&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|1}}
*https://www.mathrubhumi.com/literature/news/m-mukundan-bags-bhima-childrens-literature-award-kozhikode-1.9008791

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{commons category|M. Mukundan}}
* [http://www.loc.gov/acq/ovop/delhi/salrp/mmukundan.html South Asian Literary Recordings Project, United States Library of Congress]
* [http://www.keral.com/celebrities/mukundan/index.htm M Mukundan Profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070805145542/http://www.keral.com/celebrities/mukundan/index.htm |date=2007-08-05 }}
* [http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=25 Works and Reviews] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081228151250/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=25 |date=2008-12-28 }}
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}

[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 10-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മയ്യഴിയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി എൻഡോവ്മെന്റ് പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി  വിശിഷ്ടാംഗത്വം നേടിയവർ]]</text>
      <sha1>nqa9naueftibqg04kv4ysom6oyd1y9g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സേതു (സാഹിത്യകാരൻ)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3268</id>
    <revision>
      <id>4616595</id>
      <parentid>4020494</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:48:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616595</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9578" sha1="byvvv6sba89l0n7ui3dlt34gb9j7obd" xml:space="preserve">{{prettyurl|Sethu}}
[[File:Malayalam writer Sethu.jpg|thumb|സേതു]]

ഒരു മലയാളസാഹിത്യകാരനാണ്‌ '''സേതു''' എന്ന '''എ. സേതുമാധവൻ'''. രണ്ട് ബാല സാഹിത്യ കൃതികളുൾപ്പെടെ നാൽപ്പതോളം കൃതികൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. 

==ജീവിതരേഖ==
[[1942]]-ൽ [[എറണാകുളം]] ജില്ലയിലെ [[ചേന്ദമംഗലം|ചേന്ദമംഗലത്തു]] ജനിച്ചു. [[നോവൽ]], [[കഥ]] വിഭാഗങ്ങളിൽ 33 കൃതികൾ.&lt;ref&gt;kendra sahitya akademi award atayalangal(novel)&lt;/ref&gt; കഥയ്ക്കും നോവലിനുമുള്ള [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (പേടിസ്വപ്നം, പാണ്ഡവപുരം)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2007-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070111124541/http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;, [[മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ്]] (പാണ്ഡവപുരം), [[മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്]] (കൈമുദ്രകൾ), [[വിശ്വദീപം അവാർഡ്]] (നിയോഗം), [[പത്മരാജൻ അവാർഡ്]] (ഉയരങ്ങളിൽ) എന്നിവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. പാണ്ഡവപുരത്തിന്റെ [[ഇംഗ്ലീഷ്]] പരിഭാഷ [[മാക്മില്ലൻസ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. പാണ്ഡവപുരം, ഞങ്ങൾ അടിമകൾ എന്നിവ സിനിമയായി. ഞങ്ങൾ അടിമകളുടെ [[ചലച്ചിത്രം|ചലച്ചിത്രാ]]വിഷ്കാരമായ പൂത്തിരുവാതിരരാവിൽ ഏറ്റവും നല്ല കഥയ്ക്കുള്ള [[കേരള സ്റ്റേറ്റ് ഫിലിം അവാർഡ്]] നേടി. 2005-ൽ [[സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്ക്|സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്കിന്റെ]] ചെയർമാനായി ഔദ്യോഗികജീവിതത്തിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു. 2012 സെപ്റ്റംബർ 5-ന് സേതുവിനെ [[നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റ്|നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റിന്റെ]] ചെയർമാനായി നിയമിക്കപ്പെട്ടു. സുകുമാർ അഴിക്കോടിനു ശേഷം ഈ സ്ഥാനത്തെത്തുന്ന മലയാളിയാണ് ഇദ്ദേഹം.&lt;ref&gt;http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/1933/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
== കൃതികൾ ==
=== നോവൽ ===
*മറുപിറവി
*ഞങ്ങൾ അടിമകൾ
*കിരാതം
*താളിയോല
*[[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]]
*നവഗ്രഹങ്ങളുടെ തടവറ ([[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള|പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ളയുമൊത്ത്]])
*വനവാസം
*വിളയാട്ടം
*ഏഴാം പക്കം
*കൈമുദ്രകൾ
*കൈയൊപ്പും കൈവഴികളും
*നിയോഗം
*അറിയാത്ത വഴികൾ
*ആലിയ
*അടയാളങ്ങൾ

=== കഥകൾ ===
*തിങ്കളാഴ്ചകളിലെ ആകാശം
*വെളുത്ത കൂടാരങ്ങൾ
*ആശ്വിനത്തിലെ പൂക്കൾ
*പ്രകാശത്തിന്റെ ഉറവിടം
*പാമ്പും കോണിയും
*[[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]]
*അരുന്ധതിയുടെ വിരുന്നുകാരൻ
*ദൂത്
*ഗുരു
*പ്രഹേളികാകാണ്ഡം
*മലയാളത്തിൻെറ സുവർണകഥകൾ
==ബാല സാഹിത്യം==
“[[അപ്പുവും അച്ചുവും(ബാലസാഹിത്യ കൃതി)|അപ്പുവും അച്ചുവും]]” എന്ന ആദ്യ ബാലസാഹിത്യ കൃതിക്ക്‌ സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്‌ പുരസ്‌കാരവും അബുദാബി ശക്തി അവാർഡും ലഭിച്ചു. [[ചേക്കുട്ടി(ബാല നോവൽ)|ചേക്കുട്ടി]] എന്ന നോവലിന്‌, 2021 ലെ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യപുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു.

==പുരസ്​കാരങ്ങൾ==
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് - കഥ - ([[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]] - 1978)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt;
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്  -നോവൽ -(പാണ്ഡവപുരം - 1982)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw3.htm&lt;/ref&gt;
*കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് (അടയാളങ്ങൾ - 2007)&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/SearchAwards.do{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
*വയലാർ അവാർഡ് (അടയാളങ്ങൾ - 2006)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2012-09-03 |archive-url=https://archive.today/20120903181450/http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ് (പാണ്ഡവപുരം -2003)
* [[കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്|കേരള ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ]] നോവലിനുള്ള പുരസ്കാരം - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മനോരമ ദിനപത്രം, 2012 ഒക്ടോബർ 20.&lt;/ref&gt;
* [[ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം]] - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം-2013 ജനുവരി 11&lt;/ref&gt;
* എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം 2022

== അവലംബം ==
&lt;References/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
*[http://www.sethu.org  സേതുവിന്റെ വെബ് സൈറ്റ്]
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}
*കഥാകാരനും കഥാപാത്രവും കണ്ടുമുട്ടി അപൂർവസംഗമം അവിസ്മരണീയം [http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120113094248/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520 |date=2012-01-13 }}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>byvvv6sba89l0n7ui3dlt34gb9j7obd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616596</id>
      <parentid>4616595</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:49:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616596</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9625" sha1="92q68g6gvauziru6952oeqnaps9nft5" xml:space="preserve">{{prettyurl|Sethu}}
[[File:Malayalam writer Sethu.jpg|thumb|സേതു]]

ഒരു മലയാളസാഹിത്യകാരനാണ്‌ '''സേതു''' എന്ന '''എ. സേതുമാധവൻ'''. രണ്ട് ബാല സാഹിത്യ കൃതികളുൾപ്പെടെ നാൽപ്പതോളം കൃതികൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. 

==ജീവിതരേഖ==
[[1942]]-ൽ [[എറണാകുളം]] ജില്ലയിലെ [[ചേന്ദമംഗലം|ചേന്ദമംഗലത്തു]] ജനിച്ചു. [[നോവൽ]], [[കഥ]] വിഭാഗങ്ങളിൽ 33 കൃതികൾ.&lt;ref&gt;kendra sahitya akademi award atayalangal(novel)&lt;/ref&gt; കഥയ്ക്കും നോവലിനുമുള്ള [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (പേടിസ്വപ്നം, പാണ്ഡവപുരം)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2007-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070111124541/http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;, [[മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ്]] (പാണ്ഡവപുരം), [[മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്]] (കൈമുദ്രകൾ), [[വിശ്വദീപം അവാർഡ്]] (നിയോഗം), [[പത്മരാജൻ അവാർഡ്]] (ഉയരങ്ങളിൽ) എന്നിവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. പാണ്ഡവപുരത്തിന്റെ [[ഇംഗ്ലീഷ്]] പരിഭാഷ [[മാക്മില്ലൻസ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. പാണ്ഡവപുരം, ഞങ്ങൾ അടിമകൾ എന്നിവ സിനിമയായി. ഞങ്ങൾ അടിമകളുടെ [[ചലച്ചിത്രം|ചലച്ചിത്രാ]]വിഷ്കാരമായ പൂത്തിരുവാതിരരാവിൽ ഏറ്റവും നല്ല കഥയ്ക്കുള്ള [[കേരള സ്റ്റേറ്റ് ഫിലിം അവാർഡ്]] നേടി. 2005-ൽ [[സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്ക്|സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്കിന്റെ]] ചെയർമാനായി ഔദ്യോഗികജീവിതത്തിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു. 2012 സെപ്റ്റംബർ 5-ന് സേതുവിനെ [[നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റ്|നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റിന്റെ]] ചെയർമാനായി നിയമിക്കപ്പെട്ടു. സുകുമാർ അഴിക്കോടിനു ശേഷം ഈ സ്ഥാനത്തെത്തുന്ന മലയാളിയാണ് ഇദ്ദേഹം.&lt;ref&gt;http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/1933/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
== കൃതികൾ ==
=== നോവൽ ===
*മറുപിറവി
*ഞങ്ങൾ അടിമകൾ
*കിരാതം
*താളിയോല
*[[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]]
*നവഗ്രഹങ്ങളുടെ തടവറ ([[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള|പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ളയുമൊത്ത്]])
*വനവാസം
*വിളയാട്ടം
*ഏഴാം പക്കം
*കൈമുദ്രകൾ
*കൈയൊപ്പും കൈവഴികളും
*നിയോഗം
*അറിയാത്ത വഴികൾ
*ആലിയ
*അടയാളങ്ങൾ

=== കഥകൾ ===
*തിങ്കളാഴ്ചകളിലെ ആകാശം
*വെളുത്ത കൂടാരങ്ങൾ
*ആശ്വിനത്തിലെ പൂക്കൾ
*പ്രകാശത്തിന്റെ ഉറവിടം
*പാമ്പും കോണിയും
*[[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]]
*അരുന്ധതിയുടെ വിരുന്നുകാരൻ
*ദൂത്
*ഗുരു
*പ്രഹേളികാകാണ്ഡം
*മലയാളത്തിൻെറ സുവർണകഥകൾ
==ബാല സാഹിത്യം==
“[[അപ്പുവും അച്ചുവും(ബാലസാഹിത്യ കൃതി)|അപ്പുവും അച്ചുവും]]” എന്ന ആദ്യ ബാലസാഹിത്യ കൃതിക്ക്‌ സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്‌ പുരസ്‌കാരവും അബുദാബി ശക്തി അവാർഡും ലഭിച്ചു. [[ചേക്കുട്ടി(ബാല നോവൽ)|ചേക്കുട്ടി]] എന്ന നോവലിന്‌, 2021 ലെ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യപുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു.

==പുരസ്​കാരങ്ങൾ==
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് - കഥ - ([[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]] - 1978)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt;
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്  -നോവൽ -(പാണ്ഡവപുരം - 1982)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw3.htm&lt;/ref&gt;
*കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് (അടയാളങ്ങൾ - 2007)&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/SearchAwards.do{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
*വയലാർ അവാർഡ് ([[അടയാളങ്ങൾ (നോവൽ)|അടയാളങ്ങൾ -]] 2006)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2012-09-03 |archive-url=https://archive.today/20120903181450/http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ് (പാണ്ഡവപുരം -2003)
* [[കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്|കേരള ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ]] നോവലിനുള്ള പുരസ്കാരം - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മനോരമ ദിനപത്രം, 2012 ഒക്ടോബർ 20.&lt;/ref&gt;
* [[ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം]] - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം-2013 ജനുവരി 11&lt;/ref&gt;
* എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം 2022

== അവലംബം ==
&lt;References/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
*[http://www.sethu.org  സേതുവിന്റെ വെബ് സൈറ്റ്]
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}
*കഥാകാരനും കഥാപാത്രവും കണ്ടുമുട്ടി അപൂർവസംഗമം അവിസ്മരണീയം [http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120113094248/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520 |date=2012-01-13 }}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>92q68g6gvauziru6952oeqnaps9nft5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616597</id>
      <parentid>4616596</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:49:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616597</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9675" sha1="43o8r15i4x0xkey4ma3es5rcd2h0z0c" xml:space="preserve">{{prettyurl|Sethu}}
[[File:Malayalam writer Sethu.jpg|thumb|സേതു]]

ഒരു മലയാളസാഹിത്യകാരനാണ്‌ '''സേതു''' എന്ന '''എ. സേതുമാധവൻ'''. രണ്ട് ബാല സാഹിത്യ കൃതികളുൾപ്പെടെ നാൽപ്പതോളം കൃതികൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. 

==ജീവിതരേഖ==
[[1942]]-ൽ [[എറണാകുളം]] ജില്ലയിലെ [[ചേന്ദമംഗലം|ചേന്ദമംഗലത്തു]] ജനിച്ചു. [[നോവൽ]], [[കഥ]] വിഭാഗങ്ങളിൽ 33 കൃതികൾ.&lt;ref&gt;kendra sahitya akademi award atayalangal(novel)&lt;/ref&gt; കഥയ്ക്കും നോവലിനുമുള്ള [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (പേടിസ്വപ്നം, പാണ്ഡവപുരം)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2007-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070111124541/http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;, [[മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ്]] (പാണ്ഡവപുരം), [[മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്]] (കൈമുദ്രകൾ), [[വിശ്വദീപം അവാർഡ്]] (നിയോഗം), [[പത്മരാജൻ അവാർഡ്]] (ഉയരങ്ങളിൽ) എന്നിവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. പാണ്ഡവപുരത്തിന്റെ [[ഇംഗ്ലീഷ്]] പരിഭാഷ [[മാക്മില്ലൻസ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. പാണ്ഡവപുരം, ഞങ്ങൾ അടിമകൾ എന്നിവ സിനിമയായി. ഞങ്ങൾ അടിമകളുടെ [[ചലച്ചിത്രം|ചലച്ചിത്രാ]]വിഷ്കാരമായ പൂത്തിരുവാതിരരാവിൽ ഏറ്റവും നല്ല കഥയ്ക്കുള്ള [[കേരള സ്റ്റേറ്റ് ഫിലിം അവാർഡ്]] നേടി. 2005-ൽ [[സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്ക്|സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്കിന്റെ]] ചെയർമാനായി ഔദ്യോഗികജീവിതത്തിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു. 2012 സെപ്റ്റംബർ 5-ന് സേതുവിനെ [[നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റ്|നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റിന്റെ]] ചെയർമാനായി നിയമിക്കപ്പെട്ടു. സുകുമാർ അഴിക്കോടിനു ശേഷം ഈ സ്ഥാനത്തെത്തുന്ന മലയാളിയാണ് ഇദ്ദേഹം.&lt;ref&gt;http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/1933/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
== കൃതികൾ ==
=== നോവൽ ===
*മറുപിറവി
*ഞങ്ങൾ അടിമകൾ
*കിരാതം
*താളിയോല
*[[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]]
*നവഗ്രഹങ്ങളുടെ തടവറ ([[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള|പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ളയുമൊത്ത്]])
*വനവാസം
*വിളയാട്ടം
*ഏഴാം പക്കം
*കൈമുദ്രകൾ
*കൈയൊപ്പും കൈവഴികളും
*നിയോഗം
*അറിയാത്ത വഴികൾ
*ആലിയ
*അടയാളങ്ങൾ

=== കഥകൾ ===
*തിങ്കളാഴ്ചകളിലെ ആകാശം
*വെളുത്ത കൂടാരങ്ങൾ
*ആശ്വിനത്തിലെ പൂക്കൾ
*പ്രകാശത്തിന്റെ ഉറവിടം
*പാമ്പും കോണിയും
*[[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]]
*അരുന്ധതിയുടെ വിരുന്നുകാരൻ
*ദൂത്
*ഗുരു
*പ്രഹേളികാകാണ്ഡം
*മലയാളത്തിൻെറ സുവർണകഥകൾ
==ബാല സാഹിത്യം==
“[[അപ്പുവും അച്ചുവും(ബാലസാഹിത്യ കൃതി)|അപ്പുവും അച്ചുവും]]” എന്ന ആദ്യ ബാലസാഹിത്യ കൃതിക്ക്‌ സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്‌ പുരസ്‌കാരവും അബുദാബി ശക്തി അവാർഡും ലഭിച്ചു. [[ചേക്കുട്ടി(ബാല നോവൽ)|ചേക്കുട്ടി]] എന്ന നോവലിന്‌, 2021 ലെ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യപുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു.

==പുരസ്​കാരങ്ങൾ==
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് - കഥ - ([[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]] - 1978)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt;
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്  -നോവൽ -([[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]] - 1982)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw3.htm&lt;/ref&gt;
*കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് (അടയാളങ്ങൾ - 2007)&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/SearchAwards.do{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
*വയലാർ അവാർഡ് ([[അടയാളങ്ങൾ (നോവൽ)|അടയാളങ്ങൾ -]] 2006)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2012-09-03 |archive-url=https://archive.today/20120903181450/http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ് (പാണ്ഡവപുരം -2003)
* [[കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്|കേരള ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ]] നോവലിനുള്ള പുരസ്കാരം - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മനോരമ ദിനപത്രം, 2012 ഒക്ടോബർ 20.&lt;/ref&gt;
* [[ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം]] - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം-2013 ജനുവരി 11&lt;/ref&gt;
* എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം 2022

== അവലംബം ==
&lt;References/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
*[http://www.sethu.org  സേതുവിന്റെ വെബ് സൈറ്റ്]
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}
*കഥാകാരനും കഥാപാത്രവും കണ്ടുമുട്ടി അപൂർവസംഗമം അവിസ്മരണീയം [http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120113094248/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520 |date=2012-01-13 }}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>43o8r15i4x0xkey4ma3es5rcd2h0z0c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616598</id>
      <parentid>4616597</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:49:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616598</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9775" sha1="folv5gdq03f8mo5giavwzzo3t4i1t8t" xml:space="preserve">{{prettyurl|Sethu}}
[[File:Malayalam writer Sethu.jpg|thumb|സേതു]]

ഒരു മലയാളസാഹിത്യകാരനാണ്‌ '''സേതു''' എന്ന '''എ. സേതുമാധവൻ'''. രണ്ട് ബാല സാഹിത്യ കൃതികളുൾപ്പെടെ നാൽപ്പതോളം കൃതികൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. 

==ജീവിതരേഖ==
[[1942]]-ൽ [[എറണാകുളം]] ജില്ലയിലെ [[ചേന്ദമംഗലം|ചേന്ദമംഗലത്തു]] ജനിച്ചു. [[നോവൽ]], [[കഥ]] വിഭാഗങ്ങളിൽ 33 കൃതികൾ.&lt;ref&gt;kendra sahitya akademi award atayalangal(novel)&lt;/ref&gt; കഥയ്ക്കും നോവലിനുമുള്ള [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (പേടിസ്വപ്നം, പാണ്ഡവപുരം)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2007-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070111124541/http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;, [[മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ്]] (പാണ്ഡവപുരം), [[മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്]] (കൈമുദ്രകൾ), [[വിശ്വദീപം അവാർഡ്]] (നിയോഗം), [[പത്മരാജൻ അവാർഡ്]] (ഉയരങ്ങളിൽ) എന്നിവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. പാണ്ഡവപുരത്തിന്റെ [[ഇംഗ്ലീഷ്]] പരിഭാഷ [[മാക്മില്ലൻസ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. പാണ്ഡവപുരം, ഞങ്ങൾ അടിമകൾ എന്നിവ സിനിമയായി. ഞങ്ങൾ അടിമകളുടെ [[ചലച്ചിത്രം|ചലച്ചിത്രാ]]വിഷ്കാരമായ പൂത്തിരുവാതിരരാവിൽ ഏറ്റവും നല്ല കഥയ്ക്കുള്ള [[കേരള സ്റ്റേറ്റ് ഫിലിം അവാർഡ്]] നേടി. 2005-ൽ [[സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്ക്|സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്കിന്റെ]] ചെയർമാനായി ഔദ്യോഗികജീവിതത്തിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു. 2012 സെപ്റ്റംബർ 5-ന് സേതുവിനെ [[നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റ്|നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റിന്റെ]] ചെയർമാനായി നിയമിക്കപ്പെട്ടു. സുകുമാർ അഴിക്കോടിനു ശേഷം ഈ സ്ഥാനത്തെത്തുന്ന മലയാളിയാണ് ഇദ്ദേഹം.&lt;ref&gt;http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/1933/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
== കൃതികൾ ==
=== നോവൽ ===
*മറുപിറവി
*ഞങ്ങൾ അടിമകൾ
*കിരാതം
*താളിയോല
*[[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]]
*നവഗ്രഹങ്ങളുടെ തടവറ ([[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള|പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ളയുമൊത്ത്]])
*വനവാസം
*വിളയാട്ടം
*ഏഴാം പക്കം
*കൈമുദ്രകൾ
*കൈയൊപ്പും കൈവഴികളും
*നിയോഗം
*അറിയാത്ത വഴികൾ
*ആലിയ
*അടയാളങ്ങൾ

=== കഥകൾ ===
*തിങ്കളാഴ്ചകളിലെ ആകാശം
*വെളുത്ത കൂടാരങ്ങൾ
*ആശ്വിനത്തിലെ പൂക്കൾ
*പ്രകാശത്തിന്റെ ഉറവിടം
*പാമ്പും കോണിയും
*[[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]]
*അരുന്ധതിയുടെ വിരുന്നുകാരൻ
*ദൂത്
*ഗുരു
*പ്രഹേളികാകാണ്ഡം
*മലയാളത്തിൻെറ സുവർണകഥകൾ
==ബാല സാഹിത്യം==
“[[അപ്പുവും അച്ചുവും(ബാലസാഹിത്യ കൃതി)|അപ്പുവും അച്ചുവും]]” എന്ന ആദ്യ ബാലസാഹിത്യ കൃതിക്ക്‌ സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്‌ പുരസ്‌കാരവും അബുദാബി ശക്തി അവാർഡും ലഭിച്ചു. [[ചേക്കുട്ടി(ബാല നോവൽ)|ചേക്കുട്ടി]] എന്ന നോവലിന്‌, 2021 ലെ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യപുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു.

==പുരസ്​കാരങ്ങൾ==
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് - കഥ - ([[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]] - 1978)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt;
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്  -നോവൽ -([[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]] - 1982)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw3.htm&lt;/ref&gt;
*[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യഅക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (അടയാളങ്ങൾ - 2007)&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/SearchAwards.do{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
*വയലാർ അവാർഡ് ([[അടയാളങ്ങൾ (നോവൽ)|അടയാളങ്ങൾ -]] 2006)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2012-09-03 |archive-url=https://archive.today/20120903181450/http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ് (പാണ്ഡവപുരം -2003)
* [[കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്|കേരള ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ]] നോവലിനുള്ള പുരസ്കാരം - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മനോരമ ദിനപത്രം, 2012 ഒക്ടോബർ 20.&lt;/ref&gt;
* [[ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം]] - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം-2013 ജനുവരി 11&lt;/ref&gt;
* എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം 2022

== അവലംബം ==
&lt;References/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
*[http://www.sethu.org  സേതുവിന്റെ വെബ് സൈറ്റ്]
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}
*കഥാകാരനും കഥാപാത്രവും കണ്ടുമുട്ടി അപൂർവസംഗമം അവിസ്മരണീയം [http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120113094248/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520 |date=2012-01-13 }}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>folv5gdq03f8mo5giavwzzo3t4i1t8t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616599</id>
      <parentid>4616598</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:50:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616599</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9823" sha1="0iglk77r2e22xr5vsvf6twnpvka9fvg" xml:space="preserve">{{prettyurl|Sethu}}
[[File:Malayalam writer Sethu.jpg|thumb|സേതു]]

ഒരു മലയാളസാഹിത്യകാരനാണ്‌ '''സേതു''' എന്ന '''എ. സേതുമാധവൻ'''. രണ്ട് ബാല സാഹിത്യ കൃതികളുൾപ്പെടെ നാൽപ്പതോളം കൃതികൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. 

==ജീവിതരേഖ==
[[1942]]-ൽ [[എറണാകുളം]] ജില്ലയിലെ [[ചേന്ദമംഗലം|ചേന്ദമംഗലത്തു]] ജനിച്ചു. [[നോവൽ]], [[കഥ]] വിഭാഗങ്ങളിൽ 33 കൃതികൾ.&lt;ref&gt;kendra sahitya akademi award atayalangal(novel)&lt;/ref&gt; കഥയ്ക്കും നോവലിനുമുള്ള [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (പേടിസ്വപ്നം, പാണ്ഡവപുരം)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2007-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070111124541/http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;, [[മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ്]] (പാണ്ഡവപുരം), [[മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്]] (കൈമുദ്രകൾ), [[വിശ്വദീപം അവാർഡ്]] (നിയോഗം), [[പത്മരാജൻ അവാർഡ്]] (ഉയരങ്ങളിൽ) എന്നിവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. പാണ്ഡവപുരത്തിന്റെ [[ഇംഗ്ലീഷ്]] പരിഭാഷ [[മാക്മില്ലൻസ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. പാണ്ഡവപുരം, ഞങ്ങൾ അടിമകൾ എന്നിവ സിനിമയായി. ഞങ്ങൾ അടിമകളുടെ [[ചലച്ചിത്രം|ചലച്ചിത്രാ]]വിഷ്കാരമായ പൂത്തിരുവാതിരരാവിൽ ഏറ്റവും നല്ല കഥയ്ക്കുള്ള [[കേരള സ്റ്റേറ്റ് ഫിലിം അവാർഡ്]] നേടി. 2005-ൽ [[സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്ക്|സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്കിന്റെ]] ചെയർമാനായി ഔദ്യോഗികജീവിതത്തിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു. 2012 സെപ്റ്റംബർ 5-ന് സേതുവിനെ [[നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റ്|നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റിന്റെ]] ചെയർമാനായി നിയമിക്കപ്പെട്ടു. സുകുമാർ അഴിക്കോടിനു ശേഷം ഈ സ്ഥാനത്തെത്തുന്ന മലയാളിയാണ് ഇദ്ദേഹം.&lt;ref&gt;http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/1933/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
== കൃതികൾ ==
=== നോവൽ ===
*മറുപിറവി
*ഞങ്ങൾ അടിമകൾ
*കിരാതം
*താളിയോല
*[[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]]
*നവഗ്രഹങ്ങളുടെ തടവറ ([[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള|പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ളയുമൊത്ത്]])
*വനവാസം
*വിളയാട്ടം
*ഏഴാം പക്കം
*കൈമുദ്രകൾ
*കൈയൊപ്പും കൈവഴികളും
*നിയോഗം
*അറിയാത്ത വഴികൾ
*ആലിയ
*അടയാളങ്ങൾ

=== കഥകൾ ===
*തിങ്കളാഴ്ചകളിലെ ആകാശം
*വെളുത്ത കൂടാരങ്ങൾ
*ആശ്വിനത്തിലെ പൂക്കൾ
*പ്രകാശത്തിന്റെ ഉറവിടം
*പാമ്പും കോണിയും
*[[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]]
*അരുന്ധതിയുടെ വിരുന്നുകാരൻ
*ദൂത്
*ഗുരു
*പ്രഹേളികാകാണ്ഡം
*മലയാളത്തിൻെറ സുവർണകഥകൾ
==ബാല സാഹിത്യം==
“[[അപ്പുവും അച്ചുവും(ബാലസാഹിത്യ കൃതി)|അപ്പുവും അച്ചുവും]]” എന്ന ആദ്യ ബാലസാഹിത്യ കൃതിക്ക്‌ സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്‌ പുരസ്‌കാരവും അബുദാബി ശക്തി അവാർഡും ലഭിച്ചു. [[ചേക്കുട്ടി(ബാല നോവൽ)|ചേക്കുട്ടി]] എന്ന നോവലിന്‌, 2021 ലെ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യപുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു.

==പുരസ്​കാരങ്ങൾ==
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് - കഥ - ([[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]] - 1978)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt;
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്  -നോവൽ -([[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]] - 1982)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw3.htm&lt;/ref&gt;
*[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യഅക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (അടയാളങ്ങൾ - 2007)&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/SearchAwards.do{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
*[[വയലാർ പുരസ്കാരം|വയലാർ അവാർഡ്]] ([[അടയാളങ്ങൾ (നോവൽ)|അടയാളങ്ങൾ -]] 2006)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2012-09-03 |archive-url=https://archive.today/20120903181450/http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ് (പാണ്ഡവപുരം -2003)
* [[കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്|കേരള ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ]] നോവലിനുള്ള പുരസ്കാരം - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മനോരമ ദിനപത്രം, 2012 ഒക്ടോബർ 20.&lt;/ref&gt;
* [[ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം]] - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം-2013 ജനുവരി 11&lt;/ref&gt;
* എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം 2022

== അവലംബം ==
&lt;References/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
*[http://www.sethu.org  സേതുവിന്റെ വെബ് സൈറ്റ്]
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}
*കഥാകാരനും കഥാപാത്രവും കണ്ടുമുട്ടി അപൂർവസംഗമം അവിസ്മരണീയം [http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120113094248/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520 |date=2012-01-13 }}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>0iglk77r2e22xr5vsvf6twnpvka9fvg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616600</id>
      <parentid>4616599</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:50:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616600</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9870" sha1="ln68ylbajdy7dh7qxlyb6iotmth5x1j" xml:space="preserve">{{prettyurl|Sethu}}
[[File:Malayalam writer Sethu.jpg|thumb|സേതു]]

ഒരു മലയാളസാഹിത്യകാരനാണ്‌ '''സേതു''' എന്ന '''എ. സേതുമാധവൻ'''. രണ്ട് ബാല സാഹിത്യ കൃതികളുൾപ്പെടെ നാൽപ്പതോളം കൃതികൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. 

==ജീവിതരേഖ==
[[1942]]-ൽ [[എറണാകുളം]] ജില്ലയിലെ [[ചേന്ദമംഗലം|ചേന്ദമംഗലത്തു]] ജനിച്ചു. [[നോവൽ]], [[കഥ]] വിഭാഗങ്ങളിൽ 33 കൃതികൾ.&lt;ref&gt;kendra sahitya akademi award atayalangal(novel)&lt;/ref&gt; കഥയ്ക്കും നോവലിനുമുള്ള [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (പേടിസ്വപ്നം, പാണ്ഡവപുരം)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2007-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070111124541/http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;, [[മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ്]] (പാണ്ഡവപുരം), [[മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്]] (കൈമുദ്രകൾ), [[വിശ്വദീപം അവാർഡ്]] (നിയോഗം), [[പത്മരാജൻ അവാർഡ്]] (ഉയരങ്ങളിൽ) എന്നിവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. പാണ്ഡവപുരത്തിന്റെ [[ഇംഗ്ലീഷ്]] പരിഭാഷ [[മാക്മില്ലൻസ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. പാണ്ഡവപുരം, ഞങ്ങൾ അടിമകൾ എന്നിവ സിനിമയായി. ഞങ്ങൾ അടിമകളുടെ [[ചലച്ചിത്രം|ചലച്ചിത്രാ]]വിഷ്കാരമായ പൂത്തിരുവാതിരരാവിൽ ഏറ്റവും നല്ല കഥയ്ക്കുള്ള [[കേരള സ്റ്റേറ്റ് ഫിലിം അവാർഡ്]] നേടി. 2005-ൽ [[സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്ക്|സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്കിന്റെ]] ചെയർമാനായി ഔദ്യോഗികജീവിതത്തിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു. 2012 സെപ്റ്റംബർ 5-ന് സേതുവിനെ [[നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റ്|നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റിന്റെ]] ചെയർമാനായി നിയമിക്കപ്പെട്ടു. സുകുമാർ അഴിക്കോടിനു ശേഷം ഈ സ്ഥാനത്തെത്തുന്ന മലയാളിയാണ് ഇദ്ദേഹം.&lt;ref&gt;http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/1933/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
== കൃതികൾ ==
=== നോവൽ ===
*മറുപിറവി
*ഞങ്ങൾ അടിമകൾ
*കിരാതം
*താളിയോല
*[[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]]
*നവഗ്രഹങ്ങളുടെ തടവറ ([[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള|പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ളയുമൊത്ത്]])
*വനവാസം
*വിളയാട്ടം
*ഏഴാം പക്കം
*കൈമുദ്രകൾ
*കൈയൊപ്പും കൈവഴികളും
*നിയോഗം
*അറിയാത്ത വഴികൾ
*ആലിയ
*അടയാളങ്ങൾ

=== കഥകൾ ===
*തിങ്കളാഴ്ചകളിലെ ആകാശം
*വെളുത്ത കൂടാരങ്ങൾ
*ആശ്വിനത്തിലെ പൂക്കൾ
*പ്രകാശത്തിന്റെ ഉറവിടം
*പാമ്പും കോണിയും
*[[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]]
*അരുന്ധതിയുടെ വിരുന്നുകാരൻ
*ദൂത്
*ഗുരു
*പ്രഹേളികാകാണ്ഡം
*മലയാളത്തിൻെറ സുവർണകഥകൾ
==ബാല സാഹിത്യം==
“[[അപ്പുവും അച്ചുവും(ബാലസാഹിത്യ കൃതി)|അപ്പുവും അച്ചുവും]]” എന്ന ആദ്യ ബാലസാഹിത്യ കൃതിക്ക്‌ സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്‌ പുരസ്‌കാരവും അബുദാബി ശക്തി അവാർഡും ലഭിച്ചു. [[ചേക്കുട്ടി(ബാല നോവൽ)|ചേക്കുട്ടി]] എന്ന നോവലിന്‌, 2021 ലെ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യപുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു.

==പുരസ്​കാരങ്ങൾ==
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് - കഥ - ([[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]] - 1978)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt;
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്  -നോവൽ -([[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]] - 1982)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw3.htm&lt;/ref&gt;
*[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യഅക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] ([[അടയാളങ്ങൾ (നോവൽ)|അടയാളങ്ങൾ]] - 2007)&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/SearchAwards.do{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
*[[വയലാർ പുരസ്കാരം|വയലാർ അവാർഡ്]] ([[അടയാളങ്ങൾ (നോവൽ)|അടയാളങ്ങൾ -]] 2006)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2012-09-03 |archive-url=https://archive.today/20120903181450/http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ് (പാണ്ഡവപുരം -2003)
* [[കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്|കേരള ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ]] നോവലിനുള്ള പുരസ്കാരം - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മനോരമ ദിനപത്രം, 2012 ഒക്ടോബർ 20.&lt;/ref&gt;
* [[ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം]] - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം-2013 ജനുവരി 11&lt;/ref&gt;
* എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം 2022

== അവലംബം ==
&lt;References/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
*[http://www.sethu.org  സേതുവിന്റെ വെബ് സൈറ്റ്]
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}
*കഥാകാരനും കഥാപാത്രവും കണ്ടുമുട്ടി അപൂർവസംഗമം അവിസ്മരണീയം [http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120113094248/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520 |date=2012-01-13 }}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>ln68ylbajdy7dh7qxlyb6iotmth5x1j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616601</id>
      <parentid>4616600</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:51:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616601</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9917" sha1="ainrdllkkg9kyfvuxlynkssj7xt6tst" xml:space="preserve">{{prettyurl|Sethu}}
[[File:Malayalam writer Sethu.jpg|thumb|സേതു]]

ഒരു മലയാളസാഹിത്യകാരനാണ്‌ '''സേതു''' എന്ന '''എ. സേതുമാധവൻ'''. രണ്ട് ബാല സാഹിത്യ കൃതികളുൾപ്പെടെ നാൽപ്പതോളം കൃതികൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. 

==ജീവിതരേഖ==
[[1942]]-ൽ [[എറണാകുളം]] ജില്ലയിലെ [[ചേന്ദമംഗലം|ചേന്ദമംഗലത്തു]] ജനിച്ചു. [[നോവൽ]], [[കഥ]] വിഭാഗങ്ങളിൽ 33 കൃതികൾ.&lt;ref&gt;kendra sahitya akademi award atayalangal(novel)&lt;/ref&gt; കഥയ്ക്കും നോവലിനുമുള്ള [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (പേടിസ്വപ്നം, പാണ്ഡവപുരം)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2007-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070111124541/http://www.hindu.com/2005/05/28/stories/2005052807090300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;, [[മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ്]] (പാണ്ഡവപുരം), [[മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്]] (കൈമുദ്രകൾ), [[വിശ്വദീപം അവാർഡ്]] (നിയോഗം), [[പത്മരാജൻ അവാർഡ്]] (ഉയരങ്ങളിൽ) എന്നിവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. പാണ്ഡവപുരത്തിന്റെ [[ഇംഗ്ലീഷ്]] പരിഭാഷ [[മാക്മില്ലൻസ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. പാണ്ഡവപുരം, ഞങ്ങൾ അടിമകൾ എന്നിവ സിനിമയായി. ഞങ്ങൾ അടിമകളുടെ [[ചലച്ചിത്രം|ചലച്ചിത്രാ]]വിഷ്കാരമായ പൂത്തിരുവാതിരരാവിൽ ഏറ്റവും നല്ല കഥയ്ക്കുള്ള [[കേരള സ്റ്റേറ്റ് ഫിലിം അവാർഡ്]] നേടി. 2005-ൽ [[സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്ക്|സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്കിന്റെ]] ചെയർമാനായി ഔദ്യോഗികജീവിതത്തിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു. 2012 സെപ്റ്റംബർ 5-ന് സേതുവിനെ [[നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റ്|നാഷണൽ ബുക്ക് ട്രസ്റ്റിന്റെ]] ചെയർമാനായി നിയമിക്കപ്പെട്ടു. സുകുമാർ അഴിക്കോടിനു ശേഷം ഈ സ്ഥാനത്തെത്തുന്ന മലയാളിയാണ് ഇദ്ദേഹം.&lt;ref&gt;http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/1933/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
== കൃതികൾ ==
=== നോവൽ ===
*മറുപിറവി
*ഞങ്ങൾ അടിമകൾ
*കിരാതം
*താളിയോല
*[[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]]
*നവഗ്രഹങ്ങളുടെ തടവറ ([[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള|പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ളയുമൊത്ത്]])
*വനവാസം
*വിളയാട്ടം
*ഏഴാം പക്കം
*കൈമുദ്രകൾ
*കൈയൊപ്പും കൈവഴികളും
*നിയോഗം
*അറിയാത്ത വഴികൾ
*ആലിയ
*[[അടയാളങ്ങൾ (നോവൽ)|അടയാളങ്ങൾ]]

=== കഥകൾ ===
*തിങ്കളാഴ്ചകളിലെ ആകാശം
*വെളുത്ത കൂടാരങ്ങൾ
*ആശ്വിനത്തിലെ പൂക്കൾ
*പ്രകാശത്തിന്റെ ഉറവിടം
*പാമ്പും കോണിയും
*[[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]]
*അരുന്ധതിയുടെ വിരുന്നുകാരൻ
*ദൂത്
*ഗുരു
*പ്രഹേളികാകാണ്ഡം
*മലയാളത്തിൻെറ സുവർണകഥകൾ
==ബാല സാഹിത്യം==
“[[അപ്പുവും അച്ചുവും(ബാലസാഹിത്യ കൃതി)|അപ്പുവും അച്ചുവും]]” എന്ന ആദ്യ ബാലസാഹിത്യ കൃതിക്ക്‌ സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്‌ പുരസ്‌കാരവും അബുദാബി ശക്തി അവാർഡും ലഭിച്ചു. [[ചേക്കുട്ടി(ബാല നോവൽ)|ചേക്കുട്ടി]] എന്ന നോവലിന്‌, 2021 ലെ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യപുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു.

==പുരസ്​കാരങ്ങൾ==
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് - കഥ - ([[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]] - 1978)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt;
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്  -നോവൽ -([[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]] - 1982)&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw3.htm&lt;/ref&gt;
*[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യഅക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] ([[അടയാളങ്ങൾ (നോവൽ)|അടയാളങ്ങൾ]] - 2007)&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/SearchAwards.do{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
*[[വയലാർ പുരസ്കാരം|വയലാർ അവാർഡ്]] ([[അടയാളങ്ങൾ (നോവൽ)|അടയാളങ്ങൾ -]] 2006)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-01 |archive-date=2012-09-03 |archive-url=https://archive.today/20120903181450/http://www.hindu.com/fr/2006/10/20/stories/2006102001280200.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*മുട്ടത്തുവർക്കി അവാർഡ് (പാണ്ഡവപുരം -2003)
* [[കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്|കേരള ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ]] നോവലിനുള്ള പുരസ്കാരം - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മനോരമ ദിനപത്രം, 2012 ഒക്ടോബർ 20.&lt;/ref&gt;
* [[ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം]] - മറുപിറവി (2012)&lt;ref&gt;മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം-2013 ജനുവരി 11&lt;/ref&gt;
* എഴുത്തച്ഛൻ പുരസ്കാരം 2022

== അവലംബം ==
&lt;References/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
*[http://www.sethu.org  സേതുവിന്റെ വെബ് സൈറ്റ്]
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}
*കഥാകാരനും കഥാപാത്രവും കണ്ടുമുട്ടി അപൂർവസംഗമം അവിസ്മരണീയം [http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120113094248/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1406&amp;cat_id=520 |date=2012-01-13 }}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>ainrdllkkg9kyfvuxlynkssj7xt6tst</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3340</id>
    <revision>
      <id>4616594</id>
      <parentid>4614441</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:47:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616594</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="106529" sha1="cc8auwxwchfwp5sj4wuzrukb2zo2et1" xml:space="preserve">{{prettyurl|Kerala Sahitya Akademi Award}}
{{Infobox award
| name           = കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം
| current_awards =കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം 2024
| image          = 
| imagesize      = 
| caption        = 
| description    = 
| presenter      = [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]]
| country        = [[ഇന്ത്യ]]
| reward         = 
| location       = 
| year           = 1958
| year2          = 
| website        = [http://www.keralasahityaakademi.org www.keralasahityaakademi.org]
}} 
മലയാളഭാഷയെയും അതിന്റെ സാഹിത്യപൈതൃകത്തെയും സംരക്ഷിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനുമായി [[കേരള സർക്കാർ|കേരളസർക്കാരിന്റെ]] സാംസ്കാരിക വകുപ്പിനു കീഴിൽ നിലകൊള്ളുന്ന ഒരു സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനമാണ്‌ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]], സാഹിത്യത്തിന്റെ മേഖലകളിൽ പ്രതിവർഷം മികച്ചസംഭാവനകൾ നൽകുന്നവർക്കായി അക്കാദമി വിവിധ മേഖലകളിൽ  നൽകി വരുന്ന  പുരസ്കാരമാണ് '''കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം''' &lt;ref name=&quot;test1&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_index.htm കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി വെബ്സൈറ്റ്].&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;test2&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_awardb.htm കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ].&lt;/ref&gt;.

=പുരസ്കാര ജേതാക്കൾ =
==വിശിഷ്ടാഗംത്വം==
{{main|കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ വിശിഷ്ടാംഗത്വം നേടിയവരുടെ പട്ടിക}}
==കവിത==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി  !! വ്യക്തി
|-
| 1959  || [[കളിയച്ഛൻ (കവിത)|കളിയച്ഛൻ]] || [[പി. കുഞ്ഞിരാമൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw2.htm കവിതയ്ക്ക് കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച കൃതികളുടെ ലിസ്റ്റ്]&lt;/ref&gt;
|-
| 1960  || [[മലനാട്ടിൽ (കവിത)|മലനാട്ടിൽ]] || [[കെ.കെ. രാജ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1961  || [[വിശ്വദർശനം (കവിത)|വിശ്വദർശനം]]|| [[ജി. ശങ്കരക്കുറുപ്പ്]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1962   ||[[സർഗസംഗീതം (കവിത)|സർഗസംഗീതം]]  || [[വയലാർ രാമവർമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1963   || [[മുത്തശ്ശി (കവിത)|മുത്തശ്ശി]] ||  [[എൻ. ബാലാമണിയമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1964  || [[കയ്പവല്ലരി (കവിത)|കയ്പവല്ലരി]] ||  [[വൈലോപ്പിള്ളി ശ്രീധരമേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1965   ||[[അവിൽപ്പൊതി (കവിത)|അവിൽപ്പൊതി]]  || [[വി. കെ. ഗോവിന്ദൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1966  ||[[മാണിക്യവീണ (കവിത)|മാണിക്യവീണ]]  || [[വെണ്ണിക്കുളം ഗോപാലക്കുറുപ്പ്]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1967   ||[[കഥാകവിതകൾ (കവിത)|കഥാകവിതകൾ]]  || [[ഒളപ്പമണ്ണ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1968  ||[[പാതിരാപ്പൂക്കൾ (കവിത)|പാതിരാപ്പൂക്കൾ]]  ||  [[സുഗതകുമാരി]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1969  ||[[ഒരു പിടി നെല്ലിക്ക (കവിത)|ഒരു പിടി നെല്ലിക്ക]]  || [[ഇടശ്ശേരി ഗോവിന്ദൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1970   ||[[‎ഗാന്ധിയും ഗോഡ്‌സേയും (കവിത)|ഗാന്ധിയും ഗോഡ്സേയും]]  || [[എൻ.വി. കൃഷ്ണവാര്യർ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1971   || [[ബലിദർശനം (കവിത)|ബലിദർശനം]] || [[അക്കിത്തം]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1972   || [[അഗ്നിശലഭങ്ങൾ (കവിത)|അഗ്നിശലഭങ്ങൾ]] ||  [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1973   ||[[ഉദ്യാനസൂനം (കവിത)|ഉദ്യാനസൂനം]]  || [[എം.പി. അപ്പൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1974   ||[[കോട്ടയിലെ പാട്ട് (കവിത)|കോട്ടയിലെ പാട്ട്]] || [[പുനലൂർ ബാലൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1975   ||[[അയ്യപ്പപ്പണിക്കരുടെ കൃതികൾ (കവിത)|അയ്യപ്പപ്പണിക്കരുടെ കൃതികൾ]]  || [[അയ്യപ്പപ്പണിക്കർ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1976   ||[[വിളക്കുകൊളുത്തൂ (കവിത)‌|വിളക്കുകൊളുത്തൂ]]  || [[പാലാ നാരായണൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1977   ||[[രാജപാത (കവിത)|രാജപാത]]  || [[ചെമ്മനം ചാക്കോ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1978  ||[[സുപ്രഭാതം (കവിത)|സുപ്രഭാതം]]  || [[കടവനാട് കുട്ടികൃഷ്ണൻ|കടവനാട് കുട്ടിക്കൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1979   || [[ഭൂമിഗീതങ്ങൾ (കവിത)|ഭൂമിഗീതങ്ങൾ]] || [[വിഷ്ണുനാരായണൻ നമ്പൂതിരി]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1980  ||[[ഡിസംബറിലെ മഞ്ഞുതുള്ളികൾ‌ (കവിത)|ഡിസംബറിലെ മഞ്ഞുതുള്ളികൾ]]  || [[നാലാങ്കൽ കൃഷ്ണപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1981   || [[ഒറ്റക്കമ്പിയുള്ള തമ്പുരു (കവിത)|ഒറ്റക്കമ്പിയുള്ള തമ്പുരു]] || [[പി. ഭാസ്കരൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1982   ||[[കടമ്മനിട്ടയുടെ കവിതകൾ]]  ||  [[കടമ്മനിട്ട രാമകൃഷ്ണൻ]] &lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1983  ||[[കലികാലം (കവിത)|കലികാലം]]  ||  [[എം.എൻ. പാലൂർ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1984  ||[[ആയിരം നാവുള്ള മൗനം (കവിത)|ആയിരം നാവുള്ള മൗനം]]  ||[[യൂസഫലി കേച്ചേരി]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1985   || [[സപ്തസ്വരം (കവിത)|സപ്തസ്വരം]] ||[[ജി. കുമാരപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
 |-
|1986   ||[[സഫലമീ യാത്ര (കവിത)|സഫലമീ യാത്ര]]  ||[[എൻ.എൻ. കക്കാട്]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1987  ||[[കുഞ്ഞുണ്ണിക്കവിതകൾ]]  ||[[കുഞ്ഞുണ്ണിമാഷ്]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
 |-
| 1988 || [[കിളിമൊഴികൾ (കവിത)|കിളിമൊഴികൾ]] || [[മാധവൻ അയ്യപ്പത്ത്]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1989   ||[[ഇവനെക്കൂടി (കവിത)|ഇവനെക്കൂടി]]  ||[[സച്ചിദാനന്ദൻ|കെ. സച്ചിദാനന്ദൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1990  ||[[പുലാക്കാട്ട് രവീന്ദ്രന്റെ കവിതകൾ]]  || [[പുലാക്കാട്ട് രവീന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1991   ||[[നിശാഗന്ധി (കവിത)|നിശാഗന്ധി]]  || [[പി. നാരായണക്കുറുപ്പ്]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1992   ||[[നരകം ഒരു പ്രേമകവിത എഴുതുന്നു]]  || [[ഡി. വിനയചന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1993   || [[നാറാണത്തു ഭ്രാന്തൻ (കവിത)|നാറാണത്തു ഭ്രാന്തൻ]] || [[വി. മധുസൂദനൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1994   ||[[മൃഗശിക്ഷകൻ]]  ||[[വിജയലക്ഷ്മി]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1995   ||[[അർക്കപൂർണിമ]]  || [[പ്രഭാവർമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1996   ||[[ആറ്റൂർ രവിവർമ്മയുടെ കവിതകൾ]]  || [[ആറ്റൂർ രവിവർമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1997   ||[[അക്ഷരവിദ്യ]]   || [[കെ.വി. രാമകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|1998   ||[[കെ. ജി. ശങ്കരപ്പിള്ളയുടെ കവിതകൾ]]  ||[[കെ.ജി. ശങ്കരപ്പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
| 1999  ||[[വെയിൽ തിന്നുന്ന പക്ഷി]]  ||  [[എ. അയ്യപ്പൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|2000   ||[[ചമത (കവിത)|ചമത]]   ||[[നീലമ്പേരൂർ മധുസൂദനൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|2001   ||[[ബാലചന്ദ്രൻ ചുള്ളിക്കാടിന്റെ കവിതകൾ]]  ||[[ബാലചന്ദ്രൻ ചുള്ളിക്കാട്]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|2002   ||[[കാണെക്കാണെ]]   || [[പി.പി. രാമചന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|2003   ||[[കവിത (ആർ. രാമചന്ദ്രൻ)|കവിത]]   ||[[ആർ. രാമചന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|2004   ||[[നെല്ലിക്കൽ മുരളീധരന്റെ കവിതകൾ]]  || [[നെല്ലിക്കൽ മുരളീധരൻ]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|2005   ||[[ക്ഷണപത്രം]]   || [[പി.പി. ശ്രീധരനുണ്ണി]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
|-
|2006   || [[ആൾമറ]]  || [[റഫീക്ക് അഹമ്മദ്]]&lt;ref name=&quot;test3&quot;/&gt;
 |-
|2007   || [[ചെറിയാൻ കെ. ചെറിയാന്റെ തെരഞ്ഞെടുത്ത കവിതകൾ]] ||[[ചെറിയാൻ കെ. ചെറിയാൻ]]&lt;ref name=&quot;test4&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/ksa_award07.pdf 2007-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ].&lt;/ref&gt;
|-
|2008  ||[[എന്നിലൂടെ]]   || [[ഏഴാച്ചേരി രാമചന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test5&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/AWARD%20-%202008%20matter.pdf 2008-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ].&lt;/ref&gt;
|-
|2009   ||[[മുദ്ര (കവിത)|മുദ്ര]]   || [[എൻ.കെ. ദേശം]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/ksaaward2009.pdf 2009-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ].&lt;/ref&gt;
|-
| 2010  ||[[കവിത (കവിതാസമാഹാരം)|കവിത]]   || [[മുല്ലനേഴി]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award-Announcement-%2710.pdf 2010-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ].&lt;/ref&gt;
|-
| 2011  ||[[കീഴാളൻ]]   || [[കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;&gt;[http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1811&amp;cat_id=520 2011-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120801131904/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=1811&amp;cat_id=520 |date=2012-08-01 }}.&lt;/ref&gt;
|-
| 2012  ||[[ഉപ്പന്റെ കൂവൽ വരയ്ക്കുന്നു]]   || [[എസ്. ജോസഫ്]]&lt;ref&gt;{{cite news|title=സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു|url=http://www.deshabhimani.com/newscontent.php?id=323905|accessdate=2013 ജൂലൈ 11|newspaper=ദേശാഭിമാനി|date=2013 ജൂലൈ 11|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304215108/http://www.deshabhimani.com/newscontent.php?id=323905|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 
|-
| 2013  ||[[ഓ നിഷാദ]]   || [[കെ.ആർ. ടോണി]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;&gt;{{cite news|title=കെ.ആർ മീരയ്ക്കും ടോണിക്കും തോമസ് ജോസഫിനും കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്‌|url=http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/3121/|accessdate=2014 December 19|newspaper=മാതൃഭൂമി|date=2014 December 19|archive-date=2015-08-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20150823090103/http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/3121/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2014 ||[[ഇടിക്കാലൂരി പനമ്പട്ടടി]]   || [[പി.എൻ. ഗോപീകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=2014a&gt;{{cite web|title=ടി.പി. രാജീവനും വി.ആർ. സുധീഷിനും  പി.എൻ. ഗോപീകൃഷ്ണനും അക്കാദമി അവാർഡ്|url=http://www.madhyamam.com/kerala/2016/mar/01/181337|website=മാധ്യമം|accessdate=2016 മാർച്ച് 16|archiveurl=https://archive.today/20160316114447/http://www.madhyamam.com/kerala/2016/mar/01/181337|archivedate=2016-03-16|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|2015
|[[ഹേമന്തത്തിലെ പക്ഷി]]
|[[എസ്. രമേശൻ]]
|-
| 2016 || [[അമ്മയെ കുളിപ്പിക്കുമ്പോൾ]] || [[സാവിത്രി രാജീവൻ]]&lt;ref name=2016a&gt;{{cite news|title=2016 കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു|url=http://www.dcbooks.com/keralasahityaakademi-award_2016.html|website=DCB NEWS|accessdate=2019 ഓഗസ്റ്റ് 16|}}&lt;/ref&gt;
|-
|2017
|[[മിണ്ടാപ്രാണി]]
|[[വീരാൻകുട്ടി]]
|-
|2018
|[[ബുദ്ധപൂർണ്ണിമ (കവിത)|ബുദ്ധപൂർണ്ണിമ]]
|[[വി.എം. ഗിരിജ]]
|-
|2019
|[[രാത്രി പന്ത്രണ്ടരയ്ക്ക് ഒരു താരാട്ട്]]
|[[പി. രാമൻ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;&gt;{{cite news |title=മികച്ച നോവൽ മീശ; കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു |url=https://www.thecue.in/around-us/2021/02/15/kerala-sahitya-akademi-awards-2019 |accessdate=15 ഫെബ്രുവരി 2021 |date=15 ഫെബ്രുവരി 2021 |archiveurl=https://archive.today/20210215142451/https://www.thecue.in/around-us/2021/02/15/kerala-sahitya-akademi-awards-2019 |archivedate=2021-02-15 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
|-
|2019
|[[കൊതിയൻ]]
|[[എം.ആർ. രേണുകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[താജ്മഹൽ (കവിതാസമാഹാരം)|താജ്മഹൽ]]
|[[ഒ.പി. സുരേഷ്]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[മെഹ്‍ബൂബ് എക്സ്പ്രസ്|മെഹ്ബൂബ് എക്സ്പ്രസ്]]
|[[അൻവർ അലി]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;&gt;{{cite news |title=രാജശ്രീയ്ക്കും വിനോയ് തോമസിനും വൈശാഖനും പുരസ്‌കാരം; സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു |url=https://www.mathrubhumi.com/literature/news/kerala-sahitya-akademi-award-2021-1.7732675 |accessdate=27 ജൂലൈ 2022 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220727140904/https://www.mathrubhumi.com/literature/news/kerala-sahitya-akademi-award-2021-1.7732675 |archivedate=2022-07-27 |url-status=bot: unknown }}&lt;/ref&gt;
|-
|2022
|[[കടലാസുവിദ്യ]]
|[[എൻ.ജി. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;&gt;{{cite web |title=2022-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു |url=https://keralasahityaakademi.org/2022-%e0%b4%b2%e0%b5%86-%e0%b4%95%e0%b5%87%e0%b4%b0%e0%b4%b3-%e0%b4%b8%e0%b4%be%e0%b4%b9%e0%b4%bf%e0%b4%a4%e0%b5%8d%e0%b4%af-%e0%b4%85%e0%b4%95%e0%b5%8d%e0%b4%95%e0%b4%be%e0%b4%a6%e0%b4%ae%e0%b4%bf/ |publisher=കേരളസാഹിത്യ അക്കാദമി |accessdate=1 ജൂലൈ 2023 |archiveurl=https://archive.today/20230701142118/https://keralasahityaakademi.org/2022-%E0%B4%B2%E0%B5%86-%E0%B4%95%E0%B5%87%E0%B4%B0%E0%B4%B3-%E0%B4%B8%E0%B4%BE%E0%B4%B9%E0%B4%BF%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%AF-%E0%B4%85%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BE%E0%B4%A6%E0%B4%AE%E0%B4%BF/ |archivedate=1 ജൂലൈ 2023 |date=1 ജൂലൈ 2023}}&lt;/ref&gt;
|-
|2023
|[[തെരഞ്ഞെടുത്ത കവിതകൾ]]
|[[കൽപ്പറ്റ നാരായണൻ]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാര നിറവിൽ കൽപറ്റ നാരായണനും ഹരിത സാവിത്രിയും |url=https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/2024/07/26/kerala-sahitya-akademi-award-2023-winners.html |publisher=മലയാള മനോരമ |accessdate=27 ജൂലൈ 2024 |archiveurl=https://archive.today/20240727082710/https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/2024/07/26/kerala-sahitya-akademi-award-2023-winners.html |archivedate=27 ജൂലൈ 2024}}&lt;/ref&gt;
|}

==നോവൽ==
 
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം  !! കൃതി  !! നോവലിസ്റ്റ്
|-
| 1958 || [[ഉമ്മാച്ചു]] || [[പി.സി. കുട്ടിക്കൃഷ്ണൻ]] ( ഉറൂബ്)&lt;ref name=&quot;test9&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw3.htm കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച നോവലുകൾ].&lt;/ref&gt;
|-
| 1959 || [[നാലുകെട്ട് (നോവൽ)|നാലുകെട്ട്]]||  [[എം.ടി. വാസുദേവൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1960 || [[ഒരു വഴിയും കുറേ നിഴലുകളും]] || [[ടി.എ. രാജലക്ഷ്മി]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1961  || [[ഒരു തെരുവിന്റെ കഥ]] ||  [[എസ്.കെ. പൊറ്റക്കാട്]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1962 || [[മായ]]  || [[കെ. സുരേന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1963 || [[നിഴൽപ്പാടുകൾ]] || [[സി. രാധാകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
|1964 || [[ആത്മാവിന്റെ നോവുകൾ]] || [[പി.സി. ഗോപാലൻ]] (നന്തനാർ)&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1965 || [[ഏണിപ്പടികൾ]] ||  [[തകഴി ശിവശങ്കരപ്പിള്ള]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1966  || [[നിറമുള്ള നിഴലുകൾ]] || [[എം.കെ. മേനോൻ]] (വിലാസിനി) &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1967 || [[വേരുകൾ (നോവൽ)|വേരുകൾ]] || [[മലയാറ്റൂർ രാമകൃഷ്ണൻ]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1968 || [[അരനാഴികനേരം (നോവൽ)|അരനാഴികനേരം]]  || [[കെ.ഇ. മത്തായി]] (പാറപ്പുറത്ത്)&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1969 || [[ബലിക്കല്ല് (നോവൽ)|ബലിക്കല്ല്]]  ||  [[പുതൂർ ഉണ്ണിക്കൃഷ്ണൻ]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1970  || [[ആരോഹണം (നോവൽ‌)|ആരോഹണം]]|| [[വി.കെ.എൻ]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1971 || [[തോറ്റങ്ങൾ]] || [[കോവിലൻ]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1972 ||[[നക്ഷത്രങ്ങളേ കാവൽ]]  || [[പി. പത്മരാജൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1973 || [[ഈ ലോകം, അതിലൊരു മനുഷ്യൻ]]  || [[എം. മുകുന്ദൻ]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1974 || [[ഇനി ഞാൻ ഉറങ്ങട്ടെ]] || [[പി.കെ. ബാലകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1975 || [[അഷ്ടപദി (നോവൽ)|അഷ്ടപദി]] || [[പെരുമ്പടവം ശ്രീധരൻ]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1976 || [[നിഴലുറങ്ങുന്ന വഴികൾ]] || [[പി. വത്സല]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1977 || [[അഗ്നിസാക്ഷി]] || [[ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1978 || [[സ്മാരകശിലകൾ]] || [[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1979 || [[നാർമടിപ്പുടവ]] || [[സാറാ തോമസ്]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1980 || [[ഇല്ലം (നോവൽ)|ഇല്ലം]] || [[ജോർജ് ഓണക്കൂർ]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1981 ||[[എണ്ണപ്പാടം (നോവൽ)|എണ്ണപ്പാടം]]  || [[എൻ.പി. മുഹമ്മദ്]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1982 ||[[പാണ്ഡവപുരം (നോവൽ)|പാണ്ഡവപുരം]]  || [[സേതു (സാഹിത്യകാരൻ)|സേതു]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1983 ||[[മഹാപ്രസ്ഥാനം]] || [[മാടമ്പ് കുഞ്ഞുകുട്ടൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1984 || [[ഒറോത]] || [[കാക്കനാടൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
|1985  || [[അഭയാർത്ഥികൾ (നോവൽ)|അഭയാർത്ഥികൾ]] || [[ആനന്ദ്]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1986 ||[[ശ്രുതിഭംഗം]]  || [[ജി. വിവേകാനന്ദൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1987 || [[നഹുഷപുരാണം]] || [[കെ. രാധാകൃഷ്ണൻ (നോവലിസ്റ്റ്)|കെ. രാധാകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1988 || [[ഒരേ ദേശക്കാരായ ഞങ്ങൾ]] ||  [[ഖാലിദ്]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
|1989  || [[പ്രകൃതിനിയമം (നോവൽ)|പ്രകൃതിനിയമം]] || [[സി.ആർ. പരമേശ്വരൻ ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1990 ||[[ഗുരുസാഗരം]]  || [[ഒ.വി. വിജയൻ]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1991 ||[[പരിണാമം (നോവൽ)|പരിണാമം]]  || [[എം.പി. നാരായണപിള്ള]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1992  ||[[ദൃക്‌സാക്ഷി (നോവൽ)|ദൃക്‌സാക്ഷി]]  || [[ഉണ്ണിക്കൃഷ്ണൻ തിരുവാഴിയോട്]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1993 ||[[ഓഹരി (നോവൽ)|ഓഹരി]]  || [[കെ.എൽ. മോഹനവർമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
|1994  || [[മാവേലി മൻറം]] || [[കെ.ജെ. ബേബി]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
|1995  ||[[സൂഫി പറഞ്ഞ കഥ (നോവൽ)|സൂഫി പറഞ്ഞ കഥ]]  || [[കെ.പി. രാമനുണ്ണി]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1996 || [[വൃദ്ധസദനം (നോവൽ)|വൃദ്ധസദനം]] || [[ടി.വി. കൊച്ചുബാവ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1997 ||[[ജനിതകം (നോവൽ)|ജനിതകം]]  || [[എം. സുകുമാരൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 1998  || [[ഇന്നലത്തെ മഴ]] || [[എൻ. മോഹനൻ]] &lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
|1999  || [[കൊച്ചരേത്തി]] || [[നാരായൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 2000 || [[ആത്മാവിനു ശരിയെന്നു തോന്നുന്ന കാര്യങ്ങൾ]] || [[സി.വി. ബാലകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 2001 || [[ആലാഹയുടെ പെണ്മക്കൾ]] || [[സാറാ ജോസഫ്]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 2002  ||[[അഘോരശിവം]]  ||  [[യു.എ. ഖാദർ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 2003 ||[[വടക്കുനിന്നൊരു കുടുംബവൃത്താന്തം]]  || [[അക്ബർ കക്കട്ടിൽ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 2004 ||[[ലന്തൻ ബത്തേരിയിലെ ലുത്തിനിയകൾ]]   || [[എൻ.എസ്. മാധവൻ]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 2005 || [[കണ്ണാടിയിലെ മഴ]] ||  [[ജോസ് പനച്ചിപ്പുറം]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 2006 ||[[കലാപങ്ങൾക്കൊരു ഗൃഹപാഠം]]  || [[ബാബു ഭരദ്വാജ്]]&lt;ref name=&quot;test9&quot;/&gt;
|-
| 2007 || [[പാതിരാ വൻ‌കര]] || [[കെ. രഘുനാഥൻ]]&lt;ref name=&quot;test4&quot;/&gt;
|-
| 2008  || [[ചാവൊലി]] || [[പി.എ. ഉത്തമൻ]]&lt;ref name=&quot;test5&quot;/&gt;
|-
|2009 || [[ആടുജീവിതം]]  || [[ബെന്യാമിൻ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
| 2010 ||  [[ബർസ]]  || [[ഖദീജ മുംതാസ്]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2011 ||  [[മനുഷ്യന് ഒരു ആമുഖം]]  || [[സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;/&gt;
|-
| 2012||  [[അന്ധകാരനഴി]]  || [[ഇ. സന്തോഷ് കുമാർ]]&lt;ref name=&quot;സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപി&quot;&gt;{{cite news|title=സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു|url=സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു|accessdate=2013 ജൂലൈ 11|newspaper=ദേശാഭിമാനി|date=2013 ജൂലൈ 11}}&lt;/ref&gt; 
|-
| 2013||  [[ആരാച്ചാർ (നോവൽ)|ആരാച്ചാർ]]  || [[കെ.ആർ. മീര]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2014||  [[കെ.ടി.എൻ. കോട്ടൂർ എഴുത്തും ജീവിതവും]]  || [[ടി.പി. രാജീവൻ]]&lt;ref name=2014a/&gt;
|-
|2015
|[[തക്ഷൻകുന്ന് സ്വരൂപം]]
|[[യു.കെ. കുമാരൻ|യു. കെ. കുമാരൻ]]
|-
|2016
|[[സുഗന്ധി എന്ന ആണ്ടാൾ ദേവനായകി]]
|[[ടി.ഡി. രാമകൃഷ്ണൻ]]
|-
|2017
|[[നിരീശ്വരൻ]]
|[[വി.ജെ. ജെയിംസ്]]
|-
|2018
|[[ഉഷ്ണരാശി]]
|[[കെ.വി. മോഹൻകുമാർ]]
|-
|2019
|[[മീശ]]
|[[എസ്. ഹരീഷ്]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[അടിയാളപ്രേതം]]
|[[പി.എഫ്. മാത്യൂസ്]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[കല്യാണിയെന്നും ദാക്ഷായണിയെന്നും പേരായ രണ്ട് സ്ത്രീകളുടെ കത]]
|[[ആർ. രാജശ്രീ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[പുറ്റ് (നോവൽ)|പുറ്റ്]]
|[[വിനോയ് തോമസ്]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[സമ്പർക്കക്രാന്തി]]
|[[വി. ഷിനിലാൽ]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[സിൻ (നോവൽ)|സിൻ]]
|[[ഹരിത സാവിത്രി]]
&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot; /&gt;
|-
|2024
|ആനോ
|[[ജി.ആർ. ഇന്ദുഗോപൻ|ജി ആർ ഇന്ദുഗോപൻ]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/kerala-news/kerala-sahitya-akademi-awards-winners-2025-9439010|title=Kerala Sahitya Academy Awards: ഇന്ദുഗോപൻ്റെ നോവലിനും അനിത തമ്പിയുടെ കവിതയ്ക്കും ഷിനിലാലിൻ്റെ കഥയ്ക്കും കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്|access-date=2026-04-20|last=WebDesk|language=ml}}&lt;/ref&gt;
|}

== ചെറുകഥ ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി  !! കഥാകൃത്ത്
|-
| 1966  || [[നാലാൾ നാലുവഴി]] || [[പാറപ്പുറത്ത്]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച ചെറുകഥകൾ]&lt;/ref&gt;
|-
| 1967  ||[[അച്ചിങ്ങയും കൊച്ചുരാമനും (ചെറുകഥ)|അച്ചിങ്ങയും കൊച്ചുരാമനും]]  || [[ഇ.എം. കോവൂർ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1968  || [[തണുപ്പ് (ചെറുകഥ)|തണുപ്പ്]]  ||[[മാധവിക്കുട്ടി]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1969  ||[[മോതിരം (ചെറുകഥ)|മോതിരം]]   || [[കാരൂർ നീലകണ്ഠപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1970  ||[[പ്രസിഡണ്ടിന്റെ ആദ്യത്തെ മരണം]]  ||[[എൻ.പി. മുഹമ്മദ്]] &lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1971  ||[[ജലം (ചെറുകഥ)|ജലം]]   || [[കെ.പി. നിർമൽ കുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1972  ||[[പായസം (ചെറുകഥ)|പായസം]]   || [[ടാറ്റാപുരം സുകുമാരൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1973   || [[മുനി (ചെറുകഥ)|മുനി]]  || [[പട്ടത്തുവിള കരുണാകരൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1974  ||[[സാക്ഷി (ചെറുകഥ)|സാക്ഷി]]   || [[ടി. പത്മനാഭൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1975   ||[[മലമുകളിലെ അബ്ദുള്ള]]  || [[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1976  ||[[മരിച്ചിട്ടില്ലാത്തവരുടെ സ്മാരകം]]  || [[എം. സുകുമാരൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1977   ||[[ശകുനം]]  || [[കോവിലൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1978  ||[[പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|പേടിസ്വപ്നങ്ങൾ]] || [[സേതു (സാഹിത്യകാരൻ)|സേതു]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1979   ||[[ഒരിടത്ത് (ചെറുകഥ)|ഒരിടത്ത്]]  || [[സക്കറിയ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1980  ||[[അശ്വത്ഥാമാവിന്റെ ചിരി]]  || [[കാക്കനാടൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1981  || [[വീടും തടവും]] || [[ആനന്ദ്]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1982  || [[നീരുറവകൾക്ക് ഒരു ഗീതം]] ||  [[ജി.എൻ. പണിക്കർ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1983   ||[[വാസ്തുഹാര (ചെറുകഥ)|വാസ്തുഹാര]]  || [[സി.വി. ശ്രീരാമൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1984   || [[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]] ||  [[യു.എ. ഖാദർ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1985  ||[[ഹൃദയവതിയായ ഒരു പെൺകുട്ടി]]  || [[എം. മുകുന്ദൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1986  || [[സ്വർഗ്ഗം തുറക്കുന്ന സമയം]] || [[എം.ടി. വാസുദേവൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1987  ||[[പുഴ (ചെറുകഥ)|പുഴ]]  || [[വെട്ടൂർ രാമൻനായർ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1988   || [[ദിനോസറിന്റെ കുട്ടി]] || [[ഇ. ഹരികുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1989 ||[[നൂൽപ്പാലം കടക്കുന്നവർ]] || [[വൈശാഖൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1990  ||[[ഭൂമിപുത്രന്റെ വഴി]]  || [[എസ്.വി. വേണുഗോപൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1991  ||[[കുളമ്പൊച്ച (ചെറുകഥ)|കുളമ്പൊച്ച]]  || [[വി. ജയനാരായണൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1992  || [[വീടുവിട്ടുപോകുന്നു]] ||  [[കെ.വി. അഷ്ടമൂർത്തി]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1993   ||[[മഞ്ഞിലെ പക്ഷി]]  || [[മാനസി]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1994   ||[[സമാന്തരങ്ങൾ (ചെറുകഥ)|സമാന്തരങ്ങൾ]]|| [[ശത്രുഘ്നൻ (സാഹിത്യകാരൻ)|ശത്രുഘ്നൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1995   || [[ഹിഗ്വിറ്റ (ചെറുകഥ)|ഹിഗ്വിറ്റ]]  || [[എൻ.എസ്. മാധവൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|1996   ||[[രാത്രിമൊഴി (ചെറുകഥ)|രാത്രിമൊഴി]]   ||  [[എൻ. പ്രഭാകരൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1997  ||[[ആശ്വാസത്തിന്റെ മന്ത്രച്ചരട്]] ||  [[മുണ്ടൂർ കൃഷ്ണൻകുട്ടി]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1998  || [[ഒരു രാത്രിക്കു ഒരു പകൽ]]|| [[അശോകൻ ചരുവിൽ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 1999  || [[റെയിൻഡിയർ]]|| [[ചന്ദ്രമതി]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 2000  || [[രണ്ട് സ്വപ്നദർശികൾ]]||  [[ഗ്രേസി]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 2001  || [[ഘടികാരങ്ങൾ നിലയ്ക്കുന്ന സമയം]] || [[സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|2002   || [[കർക്കടകത്തിലെ കാക്കകൾ (ചെറുകഥ)|കർക്കടകത്തിലെ കാക്കകൾ]]|| [[കെ.എ. സെബാസ്റ്റ്യൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 2003  || [[ജലസന്ധി (ചെറുകഥ)|ജലസന്ധി]] ||  [[പി. സുരേന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 2004  || [[ജാഗരൂക (ചെറുകഥ)|ജാഗരൂക]] || [[പ്രിയ എ.എസ്.]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 2005  || [[താപം (ചെറുകഥ)|താപം]] || [[ടി.എൻ. പ്രകാശ്]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
|2006   || [[ചാവുകളി (ചെറുകഥ)|ചാവുകളി]]  || [[ഇ. സന്തോഷ്കുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test10&quot;/&gt;
|-
| 2007  ||[[തിരഞ്ഞെടുത്ത കഥകൾ (ചെറുകഥ)|തിരഞ്ഞെടുത്ത കഥകൾ]]  || [[ശിഹാബുദ്ദീൻ പൊയ്ത്തുംകടവ്]]&lt;ref name=&quot;test4&quot;/&gt;
|-
| 2008  || [[കൊമാല (ചെറുകഥ)|കൊമാല]] || [[സന്തോഷ് ഏച്ചിക്കാനം]]&lt;ref name=&quot;test5&quot;/&gt;
|-
| 2009  || [[ആവേ മരിയ (ചെറുകഥ)|ആവേ മരിയ]] || [[കെ.ആർ. മീര]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
| 2010 || [[പരസ്യശരീരം]] || [[ഇ.പി. ശ്രീകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2011 || [[പോലീസുകാരന്റെ പെണ്മക്കൾ]] || [[യു.കെ. കുമാരൻ]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;/&gt;
|-
| 2012 || [[പേരമരം]] || [[സതീഷ്ബാബു പയ്യന്നൂർ]]&lt;ref name=&quot;സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപി&quot;/&gt; 
|-
| 2013 || [[മരിച്ചവർ സിനിമ കാണുകയാണ്]] || [[തോമസ് ജോസഫ്]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2014 || [[ഭവനഭേദനം]] || [[വി.ആർ. സുധീഷ്]]&lt;ref name=2014a/&gt;
|-
|2015
|[[അഷിതയുടെ കഥകൾ]]
|[[അഷിത]]
|-
|2016
|ആദം
|[[എസ്. ഹരീഷ്]]
|-
|2017
|ഇതര ചരാചരങ്ങളുടെ ചരിത്രപുസ്തകങ്ങൾ
|[[അയ്മനം ജോൺ]]
|-
|2018
|മാനാഞ്ചിറ
|[[കെ. രേഖ]]
|-
|2019
|രാമച്ചി
|[[വിനോയ് തോമസ്]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[വാങ്ക്]]
|[[ഉണ്ണി ആർ.]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[വഴി കണ്ടുപിടിക്കുന്നവർ]]
|[[വി.എം. ദേവദാസ്]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[മുഴക്കം]]
|[[പി.എഫ്. മാത്യൂസ്]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[ഉദയ ആർട്സ് ആന്റ് സ്പോർട്സ് ക്ലബ്ബ്]]
|[[എൻ. രാജൻ]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|}

== നാടകം ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി  !! നാടകകൃത്ത്
|-
| 1958  ||[[അഴിമുഖത്തേക്ക്]]  || [[എൻ. കൃഷ്ണപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw4.htm കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച നാടകങ്ങൾ]&lt;/ref&gt;
|-
|1959  ||[[മുടിയനായ പുത്രൻ (നാടകം)|മുടിയനായ പുത്രൻ]]  || [[തോപ്പിൽ ഭാസി ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1960 || [[പുതിയ ആകാശം പുതിയ ഭൂമി (നാടകം)|പുതിയ ആകാശം പുതിയ ഭൂമി]] || [[തോപ്പിൽ ഭാസി]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1961 || [[ഇബിലീസുകളുടെ നാട്ടിൽ]] || [[എൻ.പി. ചെല്ലപ്പൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1962 || [[കാഞ്ചനസീത (നാടകം)|കാഞ്ചനസീത]]  || [[സി.എൻ. ശ്രീകണ്ഠൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1963 || [[കാക്കപ്പൊന്ന്]] || [[എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1964   || [[റയിൽപ്പാളങ്ങൾ]]  || [[ജി. ശങ്കരപ്പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1965  || [[കാഫർ (നാടകം)|കാഫർ]]  || [[കെ.ടി. മുഹമ്മദ്]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1966  || [[പ്രേതലോകം]]  || [[എൻ.എൻ. പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1967  || [[സ്വാതി തിരുനാൾ (കൈനിക്കര പത്മനാഭപിള്ള രചിച്ച നാടകം)|സ്വാതി തിരുനാൾ]]  || [[കൈനിക്കര പത്മനാഭപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1968  || [[പുലിവാൽ]]  || [[പി.കെ. വീരരാഘവൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1969 ||[[യു.ഡി. ക്ലാർക്ക് (നാടകം)|യു.ഡി. ക്ലാർക്ക്]]  || [[പി. ഗംഗാധരൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1970   ||[[മാതൃകാമനുഷ്യൻ]]   ||  [[കൈനിക്കര കുമാരപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1971  ||[[അഹല്യ (നാടകം)|അഹല്യ]]   || [[പി.ആർ. ചന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1972  || [[പ്രളയം (നാടകം)|പ്രളയം]]  || [[ഓംചേരി എൻ.എൻ പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1973  || [[കുപ്പിക്കല്ലുകൾ]]  ||  [[പി.വി. കുര്യാക്കോസ്]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1974  ||[[ചാവേർപ്പട (നാടകം)|ചാവേർപ്പട]]   || [[അസീസ്]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1975  ||[[നാടകചക്രം]]   || [[കാവാലം നാരായണപ്പണിക്കർ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1976  || [[സമസ്യ (നാടകം)|സമസ്യ]]  || [[കെ.എസ്. നമ്പൂതിരി]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1977  ||[[വിശ്വരൂപം (നാടകം)|വിശ്വരൂപം]]   || [[സുരാസു]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1978  || [[ജ്വലനം (നാടകം)|ജ്വലനം]]  ||  [[സി.എൽ. ജോസ്]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1979   || [[സാക്ഷി (നാടകം)|സാക്ഷി]]  ||  [[ടി.എൻ. ഗോപിനാഥൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1980   ||[[ജാതൂഗൃഹം]]||  [[വൈക്കം ചന്ദ്രശേഖരൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1981   ||[[പെരുന്തച്ചൻ (നാടകം)|പെരുന്തച്ചൻ]]   ||  [[ടി.എം. അബ്രഹാം]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1982   || [[ഗോപുരനടയിൽ]]  || [[എം.ടി. വാസുദേവൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1983  || [[അഗ്നി (നാടകം)|അഗ്നി]]  || [[വയലാ വാസുദേവൻ പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1984  || [[നികുംഭില]]  ||  [[കടവൂർ ജി. ചന്ദ്രൻപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1985   || [[സൗപർണിക]]  ||  [[ആർ. നരേന്ദ്രപ്രസാദ്]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1986   || [[ദക്ഷിണായനം (നാടകം)|ദക്ഷിണായനം]]  || [[ടി.പി. സുകുമാരൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1987  ||[[മൂന്നു വയസ്സന്മാർ]]  || [[സി.പി. രാജശേഖരൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1988  || [[പുലിജന്മം (നാടകം)|പുലിജന്മം]] || [[എൻ. പ്രഭാകരൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1989   ||[[പാവം ഉസ്മാൻ]]  ||  [[പി. ബാലചന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1990 ||[[സ്വാതിതിരുനാൾ (പിരപ്പൻകോട് മുരളി രചിച്ച നാടകം)|സ്വാതിതിരുനാൾ]]   || [[പിരപ്പൻകോട് മുരളി]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1991 ||[[അഭിമതം]] ||  [[വാസു പ്രദീപ്]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1992 || [[മണ്ടേലയ്ക്ക് സ്‌നേഹപൂർവം വിന്നി]] || [[പി.എം. ആന്റണി]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1993  || [[മൗനം നിമിത്തം]] || [[എ.എൻ. ഗണേഷ്]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1994  || [[നരഭോജികൾ (നാടകം)|നരഭോജികൾ]]  || [[പറവൂർ ജോർജ്]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1995 || [[സമതലം (നാടകം)|സമതലം]] || [[മുല്ലനേഴി]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1996  ||[[മദ്ധ്യധരണ്യാഴി (നാടകം)|മദ്ധ്യധരണ്യാഴി]] || [[ജോയ് മാത്യു]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1997 || [[രാജസഭ]] || [[ഇബ്രാഹിം വെങ്ങര]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 1998 || [[ഗാന്ധി (നാടകം)|ഗാന്ധി]] || [[സച്ചിദാനന്ദൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|1999  || [[വാണിഭം (നാടകം)|വാണിഭം]]  || [[എൻ. ശശിധരൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 2000 ||[[ചെഗുവേര (നാടകം)|ചെഗുവേര]]  || [[കരിവെള്ളൂർ മുരളി]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 2001 || [[പദപ്രശ്നങ്ങൾക്കിടയിൽ അവളും അയാളും]] ||  [[സതീഷ് കെ. സതീഷ്]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 2002 || [[അമരാവതി സബ്ട്രഷറി]] || [[ശ്രീമൂലനഗരം മോഹൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 2003 || [[വന്നന്ത്യേ കാണാം]] || [[തുപ്പേട്ടൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 2004 ||[[വിരൽപ്പാട്]]  || [[ശ്രീജനാർദ്ദനൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 2005 || [[ഓരോരോ കാലത്തിലും]] || [[ശ്രീജ കെ.വി.]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
| 2006  ||[[സദൃശവാക്യങ്ങൾ]]  || [[സി. ഗോപൻ]]&lt;ref name=&quot;test11&quot;/&gt;
|-
|2007  || [[ദ്രാവിഡവൃത്തം]] || [[ഫ്രാൻസിസ് ടി. മാവേലിക്കര]]&lt;ref name=&quot;test4&quot;/&gt;
|-
| 2008 ||[[പതിനെട്ടു നാടകങ്ങൾ]]  ||  [[ജയപ്രകാശ് കുളൂർ]]&lt;ref name=&quot;test5&quot;/&gt;
|-
|2009  || [[സ്വാതന്ത്ര്യം തന്നെ ജീവിതം]] || [[കെ.എം. രാഘവൻ നമ്പ്യാർ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
| 2010 || [[മരം പെയ്യുന്നു]] || [[എ. ശാന്തകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2011 || [[ചൊല്ലിയാട്ടം]] || [[ബാലസുബ്രഹ്മണ്യൻ]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;/&gt;
|-
| 2012 || [[മറിമാൻ കണ്ണിൽ]] || [[എം.എൻ. വിനയകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപി&quot;/&gt; 
|-
| 2013 || [[ജിന്ന് കൃസ്ണൻ]] || [[റഫീഖ് മംഗലശ്ശേരി]] &lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2014 || [[ഏറ്റേറ്റ് മലയാളൻ]] || [[വി.കെ. പ്രഭാകരൻ]]&lt;ref name=2014a/&gt;
|-
|2015
|[[മത്തി (നാടകം)|മത്തി]]
|[[ജിനോ ജോസഫ്]]
|-
|2016
|ലല്ല
|[[സാംകുട്ടി പട്ടംകരി]]
|-
|2017
|സ്വദേശാഭിമാനി
|[[എസ്.വി. വേണുഗോപൻ നായർ]]
|-
|2018
|ചൂട്ടും കൂറ്റും
|[[രാജ്‌മോഹൻ നീലേശ്വരം]]
|-
|2019
|അരങ്ങിലെ മത്സ്യഗന്ധികൾ
|[[സജിത മഠത്തിൽ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2019
|ഏലി ഏലി ലമാ സബക്താനി
|[[ജിഷ അഭിനയ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[ദ്വയം]]
|[[ശ്രീജിത്ത് പൊയിൽക്കാവ്]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[നമുക്ക് ജീവിതം പറയാം]]
|[[പ്രദീപ് മണ്ടൂർ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[കുമരു]]
|[[എമിൽ മാധവി]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[ഇ ഫോർ ഈഡിപ്പസ്]]
|[[ഗിരീഷ് പി.സി. പാലം]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|}

== നിരൂപണം, പഠനം ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി  !! ലേഖകൻ
|-
|1966   || [[കല ജീവിതംതന്നെ]] || [[കുട്ടികൃഷ്ണമാരാർ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw5.htm കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച നിരൂപണ-പഠന ഗ്രന്ഥങ്ങൾ]&lt;/ref&gt;
|-
| 1967  ||[[ഇസങ്ങൾക്കപ്പുറം]]  || [[എസ്. ഗുപ്തൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1968 ||[[മാനസികമായ അടിമത്തം]]  ||  [[തായാട്ട് ശങ്കരൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1969 || [[മലയാളപ്പിറവി]] || [[കെ. രാഘവൻപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1970 || [[കലാദർശനം]] ||  [[കെ.എം. ഡാനിയേൽ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
|1971  ||[[ഉപഹാരം]]  || [[കെ. ഭാസ്കരൻ നായർ|ഡോ. കെ. ഭാസ്കരൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
|1972  ||  [[നാടകദർപ്പണം]] || [[എൻ.എൻ. പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1973  || [[സീത മുതൽ സത്യവതി വരെ]] || [[ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1974  ||[[കേരളപാണിനീയ ഭാഷ്യം]]  || [[സി.എൽ. ആന്റണി]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1975  ||[[പാശ്ചാത്യ സാഹിത്യതത്ത്വശാസ്ത്രം]]  || [[കെ.എം. തരകൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1976  ||[[ചെറുകഥ : ഇന്നലെ ഇന്ന്]]  || [[എം. അച്യുതൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1977 || [[നളിനി എന്ന കാവ്യശില്പം]] || [[നിത്യ ചൈതന്യ യതി|നിത്യചൈതന്യയതി]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1978  || [[കൈരളീധ്വനി]] || [[പി.കെ. നാരായണപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1979  || [[വള്ളത്തോളിന്റെ കാവ്യശില്പം]] ||  [[എൻ.വി. കൃഷ്ണവാരിയർ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1980 || [[വർണ്ണരാജി]] ||  [[എം. ലീലാവതി]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1981 || [[ഉറുമീസ് തരകന്റെ ഉപന്യാസങ്ങൾ]]  || [[ഉറുമീസ് തരകൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1982 || [[ചിതയിലെ വെളിച്ചം]] || [[എം.എൻ. വിജയൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1983 || [[അയ്യപ്പപ്പണിക്കരുടെ ലേഖനങ്ങൾ]] || [[അയ്യപ്പപ്പണിക്കർ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1984 ||[[മലയാള സാഹിത്യവിമർശനം]]  || [[സുകുമാർ അഴീക്കോട്]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1985  || [[അവധാരണം (ഗ്രന്ഥം)|അവധാരണം]] ||  [[എം.കെ. സാനു]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1986 ||[[കവിയും കവിതയും കുറേക്കൂടി]]  ||  [[പി. നാരായണക്കുറുപ്പ്]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1987 ||[[പ്രതിപാത്രം ഭാഷണഭേദം]]  || [[എൻ. കൃഷ്ണപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1988 ||[[മാർക്സിസ്റ്റ് സൗന്ദര്യശാസ്ത്രം: ഉത്ഭവവും വളർച്ചയും]]  || [[പി. ഗോവിന്ദപ്പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
|1989  || [[എ.പി.പി.യുടെ പ്രബന്ധങ്ങൾ]] || [[എ.പി.പി. നമ്പൂതിരി]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
|1990  || [[ഛത്രവും ചാമരവും]] || [[എം.പി. ശങ്കുണ്ണി നായർ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
|1991  || [[കാല്പനികത (ഗ്രന്ഥം)|കാല്പനികത]]  || [[ബി. ഹൃദയകുമാരി]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
|1992  ||[[അന്വയം]]  || [[ആർ. വിശ്വനാഥൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1993  || [[കേരള കവിതയിലെ കലിയും ചിരിയും]] || [[പ്രസന്നരാജൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1994 || [[ജീവന്റെ കൈയൊപ്പ്‌]] || [[ആഷാമേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
|1995   ||[[അക്ഷരവും ആധുനികതയും]]  || [[ഇ.വി. രാമകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
|1996  || [[നോവൽ സാഹിത്യ പഠനങ്ങൾ]] || [[ഡി. ബെഞ്ചമിൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1997  || [[പിതൃഘടികാരം]] || [[പി.കെ. രാജശേഖരൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1998  || [[ഉത്തരാധുനികത വർത്തമാനവും വംശാവലിയും]] ||  [[കെ.പി. അപ്പൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 1999  || [[സാഹിത്യം സംസ്കാരം സമൂഹം]] || [[വി. അരവിന്ദാക്ഷൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 2000  ||[[പാഠവും പൊരുളും]]  || [[സി. രാജേന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 2001  ||[[ആത്മാവിന്റെ മുറിവുകൾ]]  || [[എം. തോമസ് മാത്യു]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 2002  || [[കഥയും പരിസ്ഥിതിയും]]  || [[ജി. മധുസൂദനൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 2003  ||[[മലയാളിയുടെ രാത്രികൾ]]  || [[കെ.സി. നാരായണൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
|2004   ||[[അനുശീലനം]]  ||  [[കെ.പി. ശങ്കരൻ]] &lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 2005  || [[പ്രതിവാദങ്ങൾ]] || [[വി.സി. ശ്രീജൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 2006  || [[കവിതയുടെ ഗ്രാമങ്ങൾ]] || [[ഇ.പി. രാജഗോപാലൻ]]&lt;ref name=&quot;test12&quot;/&gt;
|-
| 2007  || [[ഇടശ്ശേരിക്കവിത - ശില്പവിചാരം]]  || [[കെ.പി. മോഹനൻ (സാഹിത്യകാരൻ‌)|കെ.പി. മോഹനൻ]]&lt;ref name=&quot;test4&quot;/&gt;
|-
| 2008 || [[മറുതിര കാത്തുനിന്നപ്പോൾ]] || [[വി. രാജകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test5&quot;/&gt;
|-
| 2009  || [[ആഖ്യാനത്തിന്റെ അടരുകൾ]] || [[കെ.എസ്. രവികുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
|2010   || [[മലയാളനോവൽ ഇന്നും ഇന്നലെയും]] || [[എം.ആർ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2011 || [[വാക്കുകളും വസ്തുക്കളും]] || [[ബി. രാജീവൻ]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;/&gt;
|-
| 2012 || [[പെണ്ണെഴുതുന്ന ജീവിതം]] || [[എൻ.കെ. രവീന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപി&quot;/&gt; 
|-
| 2013 || [[അജ്ഞാതവുമായുള്ള അഭിമുഖങ്ങൾ]] || [[സുനിൽ പി. ഇളയിടം]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2014 || [[ഉണർവിന്റെ ലഹരിയിലേക്ക്]] || [[എം. ഗംഗാധരൻ]]&lt;ref name=2014a/&gt;
|-
|2015
|[[വംശചിഹ്നങ്ങൾ]]
|[[സി.ആർ. പരമേശ്വരൻ|സി. ആർ. പരമേശ്വരൻ]]
|-
|2016
|ആശാൻ കവിത-സ്ത്രീപുരുഷ സമവാക്യങ്ങളിലെ കലാപം
|എസ് സുധീഷ്
|-
|2017
|കവിതയുടെ ജീവചരിത്രം
|[[കൽപറ്റ നാരായണൻ]]
|-
|2018
|ആധുനികതയുടെ പിന്നാമ്പുറം
|[[പി.പി. രവീന്ദ്രൻ|പി.പി.രവീന്ദ്രൻ]]
|-
|2019
|പാന്ഥരും വഴിയമ്പലങ്ങളും
|[[ഡോ.കെ.എം. അനിൽ]]
|-
|2020
|വൈലോപ്പിള്ളിക്കവിത ഒരു ഇടതുപക്ഷ വായന
| ഡോ.പി.സോമൻ
|-
|2021
|വാക്കിലെ നേരങ്ങൾ
|[[എൻ. അജയകുമാർ]]
|}

== ജീവചരിത്രം, ആത്മകഥ ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി !! ഗ്രന്ഥകാരൻ
|-
|1992  ||[[അരങ്ങു കാണാത്ത നടൻ]]  ||  [[തിക്കോടിയൻ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw6.htm കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച ജീവചരിത്രങ്ങളും ആത്മകഥകളും]
.&lt;/ref&gt;
|-
| 1993 || [[അർദ്ധവിരാമം (ഗ്രന്ഥം)|അർദ്ധവിരാമം]] || [[അമർത്ത്യാനന്ദ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
|1994  ||[[പഥികയും വഴിയോരത്തെ മണിദീപങ്ങളും]]  ||  [[കെ. കല്യാണിക്കുട്ടിയമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
| 1995  || [[വിപ്ലവ സ്മരണകൾ : ഭാഗം ഒന്ന്]] || [[പുതുപ്പള്ളി രാഘവൻ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
|1996   || [[ചരിത്രത്തിനൊപ്പം നടന്ന ഒരാൾ]]  || [[എ.വി. അനിൽകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
|1997   || [[രാജദ്രോഹിയായ രാജ്യസ്നേഹി]] || [[ടി. വേണുഗോപാൽ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
| 1998  || [[ശുചീന്ദ്രം രേഖകൾ]]  || [[ടി.എൻ. ഗോപകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
| 1999  || [[കൊടുങ്കാറ്റുയർത്തിയ കാലം]] || [[ജോസഫ് ഇടമറുക്]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
| 2000  || [[വി.ആർ. കൃഷ്ണനെഴുത്തച്ഛൻ: ആത്മകഥ]] || [[വി.ആർ. കൃഷ്ണനെഴുത്തച്ഛൻ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
|2001   || [[എ.കെ. പിള്ള: ആദർശങ്ങളുടെ രക്തസാക്ഷി]] || [[എ. രാധാകൃഷ്ണൻ]] &lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
| 2002 || [[അച്ഛൻ (ഗ്രന്ഥം)|അച്ഛൻ]] ||  [[നീലൻ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
| 2003  ||[[ബെർട്രാൻഡ് റസ്സൽ (ജീവചരിത്രം)|ബെർട്രാൻഡ് റസ്സൽ]]   || [[വി. ബാബുസേനൻ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
| 2004 ||  [[ഒരച്ഛന്റെ ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകൾ]] || [[ഈച്ചരവാരിയർ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
| 2005 || [[പനമ്പിള്ളി ഗോവിന്ദമേനോൻ (ചരിത്രവഴിയിലെ ദീപശിഖ)]] || [[എൽ.വി. ഹരികുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
|2006  || [[എന്റെ ജീവിതം]]  || [[ജി. ജനാർദ്ദനക്കുറുപ്പ്]]&lt;ref name=&quot;test13&quot;/&gt;
|-
|2007   || [[പവനപർവം]]  ||  [[പാർവതി പവനൻ]]&lt;ref name=&quot;test4&quot;/&gt;
|-
|2008   || [[സ്മൃതിപർവം]]  || [[പി.കെ. വാരിയർ]]&lt;ref name=&quot;test5&quot;/&gt;
|-
| 2009  ||[[ഘോഷയാത്ര]]   || [[ടി.ജെ.എസ്. ജോർജ്]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
| 2010  || [[അനുഭവങ്ങൾ അനുഭാവങ്ങൾ]] || [[പി.കെ.ആർ. വാര്യർ|ഡോ. പി.കെ.ആർ. വാര്യർ]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2011 || [[കെ.ആർ .ഗൗരിയമ്മ-ആത്മകഥ]] || [[കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;/&gt;
|-
| 2012 || [[എന്റെ പ്രദക്ഷിണ വഴികൾ]] || [[എസ്. ജയചന്ദ്രൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപി&quot;/&gt; 
|-
| 2013 || [[സ്വരഭേദങ്ങൾ]] || [[ഭാഗ്യലക്ഷ്മി]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2014 || [[പരൽമീൻ നീന്തുന്ന പാടം]] || [[സി.വി. ബാലകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=2014a/&gt;
|-
|2015
|[[ഗ്രീൻ റൂം]]
|[[ഇബ്രാഹിം വെങ്ങര]]
|-
|2016
|എ.കെ.ജി ഒരൂ സമ്പൂർണ്ണ ജീവചരിത്രം
|ചന്തവിള മുരളി
|-
|2017
|തക്കിജ-എന്റെ ജയിൽ ജീവിതം
|ജയചന്ദ്രൻ മോകേരീ
|-
|2018
|ആത്മായനം
|[[മുനി നാരായണ പ്രസാദ്]]
|-
|2019
|ജാലകങ്ങൾ : ഒരു ചരിത്രാന്വേഷിയുടെ വഴികൾ, കാഴ്ചകൾ
|[[എം.ജി.എസ്. നാരായണൻ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[മുക്തകണ്ഠം വികെഎൻ]]
|[[കെ. രഘുനാഥൻ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[അറ്റുപോകാത്ത ഓർമകൾ]]
|[[ടി.ജെ. ജോസഫ്]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[എതിര്]]
|[[എം. കുഞ്ഞാമൻ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[ന്യൂസ് റൂം]]
|[[ബി.ആർ.പി. ഭാസ്കർ]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[ഒരന്വേഷണത്തിന്റെ കഥ]]
|[[കെ. വേണു]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|}

== വൈജ്ഞാനികസാഹിത്യം ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി !! ഗ്രന്ഥകാരൻ
|-
| 1989  || [[കേരളം - മണ്ണും മനുഷ്യനും]] || [[തോമസ് ഐസക്ക്]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw7.htm വൈജ്ഞാനികസാഹിത്യ മേഖലയിൽ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച കൃതികൾ]&lt;/ref&gt;
|-
| 1990 || [[സ്വാതന്ത്ര്യസമരം (ഗ്രന്ഥം)|സ്വാതന്ത്ര്യസമരം]] || [[എം.എൻ. സത്യാർത്ഥി]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 1991 || [[കേരളീയത-ചരിത്രമാനങ്ങൾ]] || [[എം.ആർ. രാഘവവാരിയർ]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 1992 || [[കേരളത്തിലെ നാടൻ കലകൾ]] || [[എ.കെ. നമ്പ്യാർ]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 1993 || [[ദർശനത്തിന്റെ പൂക്കൾ]] || [[പൗലോസ് മാർ ഗ്രിഗോറിയസ്]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 1994 || [[ജൈവമനുഷ്യൻ]] || [[ആനന്ദ്]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 1995 || [[ഗാന്ധിയുടെ ജീവിതദർശനം]] || [[കെ. അരവിന്ദാക്ഷൻ]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 1996 || [[പടേനി (ഗ്രന്ഥം)|പടേനി]] || [[കടമ്മനിട്ട വാസുദേവൻ പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 1997 || [[കേരളത്തിലെ ചുവർചിത്രങ്ങൾ]] || [[എം.ജി. ശശിഭൂഷൺ]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 1998 || [[പരിണാമത്തിന്റെ പരിണാമം]] || [[എ.എൻ. നമ്പൂതിരി]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 1999 ||[[ആദിമുദ്രണം ഭാരതത്തിലും മലയാളത്തിലും]]  || [[കെ.എം. ഗോവി]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 2000 ||[[വേദശബ്ദരത്നാകരം]]  || [[ഡി. ബാബു പോൾ|ഡി.ബാബുപോൾ]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 2001 || [[ദേവസ്പന്ദനം]] ||  [[എം.വി. ദേവൻ]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 2002 ||  [[ചിത്രകല ഒരു സമഗ്രപഠനം]] || [[ആർ. രവീന്ദ്രനാഥ്]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 2003 || [[മലയാള സംഗീതനാടക ചരിത്രം]] || [[കെ. ശ്രീകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 2004 || [[ഡി.എൻ.എ. വഴി ജീവാത്മാവിലേക്ക്]]  || [[സി.എ. നൈനാൻ]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 2005 ||[[മരുമക്കത്തായം (ഗ്രന്ഥം)|മരുമക്കത്തായം]]  || [[കെ.ടി. രവിവർമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
| 2006 ||[[കൺവഴികൾ കാഴ്ചവട്ടങ്ങൾ]]  || [[സുനിൽ പി. ഇളയിടം]]&lt;ref name=&quot;test14&quot;/&gt;
|-
|2007 || [[കേരള സാംസ്കാരികചരിത്ര നിഘണ്ടു]] || [[എസ്.കെ. വസന്തൻ]]&lt;ref name=&quot;test4&quot;/&gt;
|-
| 2008 ||[[സ്വത്വരാഷ്ട്രീയം (ഗ്രന്ഥം)|സ്വത്വരാഷ്ട്രീയം]] || [[പി.കെ. പോക്കർ]]&lt;ref name=&quot;test5&quot;/&gt;
|-
| 2009 || [[സ്ഥലം കാലം കല]] || [[വിജയകുമാർ മേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
| 2010 ||[[കുഞ്ഞു കണങ്ങൾക്ക് വസന്തം]]  || [[ടി. പ്രദീപ്|ഡോ. ടി. പ്രദീപ്]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2011 ||[[ഈണവും താളവും]] || [[എൽ.എസ്. രാജഗോപാലൻ]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;/&gt;
|-
| 2012 ||[[സാംസ്ക്കാരിക മുദ്രകൾ]] || [[നടുവട്ടം ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപി&quot;/&gt; 
|-
| 2013 ||[[സംസ്മൃതി]] || [[കെ. രാജശേഖരൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2014 ||[[പരിസ്ഥിതിപഠനത്തിന് ഒരാമുഖം]] || [[എ. അച്യുതൻ]]&lt;ref name=2014a/&gt;
|-
|2015
|[[പ്രകൃതിയും മനുഷ്യനും]]
|[[കെ.എൻ. ഗണേശ്|കെ. എൻ. ഗണേശ്]]
|-
|2016
|ചവിട്ടുനാടക വിജ്ഞാനകോശം
|ഫാ. വി പി ജോസഫ് വലിയവീട്ടിൽ
|-
|2017
|നദീവിജ്ഞാനീയം
|എൻ.ജെ.കെ. നായർ
|-
|2018
|പദാർത്ഥം മുതൽ ദൈവകണംവരെ
|ഡോ. കെ. ബാബുജോസഫ്
|-
|2019
|നഷ്ടമാകുന്ന നമ്മുടെ സ്വപ്നഭൂമി
|[[ജി. മധുസൂദനൻ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2019
|ശാസ്ത്രസാങ്കേതിക വിദ്യകളുടെ ചരിത്രം
|[[ആർ.വി.ജി. മേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2020
|മാർക്സിസവും ഫെമിനിസവും ചരിത്രപരമായ വിശകലനം
|[[ടി.കെ. ആനന്ദി|ഡോ. ടി.കെ. ആനന്ദി]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനവും കേരളവും - സൂചനകളും കാരണങ്ങളും]]
|[[ഗോപകുമാർ ചോലയിൽ|ഡോ: ഗോപകുമാർ ചോലയിൽ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[ഭാഷാസൂത്രണം പൊരുളും വഴികളും]] 
|[[സി.എം. മുരളീധരൻ]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[മലയാളി ഒരു ജനിതകവായന]] 
|[[കെ. സേതുരാമൻ|കെ. സേതുരാമൻ ഐ.പി.എസ്.]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[ഇന്ത്യയെ വീണ്ടെടുക്കൽ]]
|[[ബി. രാജീവൻ]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|}

== ഹാസ്യസാഹിത്യം ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി !! ഗ്രന്ഥകാരൻ  
|-
| 1992 ||[[സ്കൂൾ ഡയറി]] || [[അക്‌ബർ കക്കട്ടിൽ]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw8.htm ഹാസ്യസാഹിത്യത്തിന് കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച കൃതികൾ]&lt;/ref&gt;
|-
|1993  || [[ജീവിതാഹ്ലാദത്തിന്റെ നിറനിലാവ്]] || [[ഒ.പി. ജോസഫ്]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 1994 || [[ഇരുകാലിമൂട്ടകൾ]] || [[സി.പി. നായർ]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 1995 || [[കിഞ്ചനവർത്തമാനം]] ||  [[ചെമ്മനം ചാക്കോ]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 1996 ||[[വായിൽ വന്നത് കോതയ്ക്ക് പാട്ട്]]   || [[സുകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 1997 || - || -
|-
| 1998 ||[[നാനാവിധം]]  || [[കെ. നാരായണൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 1999 ||[[അമ്പട ഞാനേ]]  || [[പി. സുബ്ബയ്യാപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 2000 || [[കലികോലം]] || [[കൃഷ്ണ പൂജപ്പുര]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 2001 || [[പടച്ചോനിക്ക് സലാം]] || [[കോഴിക്കോടൻ]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 2002 || [[നഥിങ് ഓഫീഷ്യൽ]] || [[ജിജി തോസൺ]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 2003 ||[[സ്നേഹപൂർവ്വം പനച്ചി]] || [[ജോസ് പനച്ചിപ്പുറം]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 2004  || [[കളക്ടർ കഥയെഴുതുകയാണ്]] || [[പി.സി. സനൽകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 2005 || [[19, കനാൽ റോഡ്]] || [[ശ്രീബാല കെ. മേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 2006 ||[[വികടവാണി]]  || [[നന്ദകിഷോർ]]&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;
|-
| 2007 || -  || -
|-
| 2008  || [[കറിയാച്ചന്റെ ലോകം]]  || [[കെ.എൽ. മോഹനവർമ്മ]] &lt;ref name=&quot;test5&quot;/&gt;
|-
| 2009 || [[റൊണാൾഡ് റീഗനും ബാലൻ മാഷും]] ||  [[മാർഷെൽ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
|2010  ||[[ശ്രീഭൂതനാഥവിലാസം നായർ ഹോട്ടൽ]]  || [[സി.ആർ. ഓമനക്കുട്ടൻ]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2011 || [[കളിയും കാര്യവും]] || [[ലളിതാംബിക]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;/&gt;
|-
| 2012 || [[ഒരു നാനോ കിനാവ്]] || [[പി.ടി. ഹമീദ്]]&lt;ref name=&quot;സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപി&quot;/&gt; 
|-
| 2013 || [[മലയാളപ്പെരുമ]] || [[പി. സേതുനാഥൻ|ഡോ. പി. സേതുനാഥൻ]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2014|| [[മഴപെയ്തു തോരുമ്പോൾ]] || [[ടി.ജി. വിജയകുമാർ]]&lt;ref name=2014a/&gt;
|-
|2015
|[[വെടിവട്ടം]]
|[[ഡോ.എസ്‌ ഡി പി നമ്പൂതിരി]]
|-
|2016
|ചില നാട്ടുകാര്യങ്ങൾ
|[[മുരളി തുമ്മാരുകുടി]]
|-
|2017
|എഴുത്തനുകരണം അനുരണനങ്ങളും
|[[ചൊവ്വല്ലൂർ കൃഷ്ണൻ കുട്ടി]]
|-
|2018
|ഹൂ ഈസ് അഫ്രെയിഡ് ഓഫ് വി.കെ.എൻ.
|വി.കെ.കെ.രമേഷ്&lt;ref name=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി&gt;{{cite news | title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം | url=https://keralasahityaakademi.org/ | accessdate=9 സെപ്റ്റംബർ 2022}}&lt;/ref&gt;
|-
|2019
|ഈശ്വരൻ മാത്രം സാക്ഷി
|[[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[ഇരിങ്ങാലക്കുടക്കു ചുറ്റും]]
|[[ഇന്നസെന്റ്]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[അ ഫോർ അന്നാമ്മ]]
|[[ആൻ പാലി]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[ഒരു കുമരകംകാരന്റെ കുരുത്തംകെട്ട ലിഖിതങ്ങൾ]] 
|[[ജയന്ത് കാമിച്ചേരിൽ]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[വരനാടൻ കഥകൾ]]
|[[സുനീഷ് വരനാട്]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|}
*കുറിപ്പ്: 1997-ലും 2007-ലും ഹാസ്യ സാഹിത്യത്തിനുള്ള അവാർഡ് പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല.&lt;ref name=&quot;test4&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;test15&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2008/04/23/stories/2008042355021000.htm |title=Sahitya Akademi awards for 2007 announced  |access-date=2011-11-28 |archive-date=2008-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081202090841/http://www.hindu.com/2008/04/23/stories/2008042355021000.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== വിവർത്തനം ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി !! വിവർത്തകൻ
!മൂലകൃതി 
!ഗ്രന്ഥകാരൻ
|-
| 1992 || [[ഭൂതാവിഷ്ടർ]] ||[[എൻ.കെ. ദാമോദരൻ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw9.htm വിവർത്തനസാഹിത്യത്തിന് കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച കൃതികൾ]&lt;/ref&gt;
|ഡെമോൺസ് (Demons) 
|[[ഫിയോദർ ദസ്തയേവ്‌സ്കി]]
|-
| 1993  || [[മഹാപ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ]] || [[കെ. രവിവർമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 1994 || [[ഫ്രഞ്ച് കവിതകൾ]] || [[മംഗലാട്ട് രാഘവൻ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 1995 ||[[താവളമില്ലാത്തവർ]] || [[വി.ഡി. കൃഷ്ണൻ നമ്പ്യാർ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 1996 || [[ശിലാപത്മം]] || [[പി. മാധവൻപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 1997 || [[ഒരു പുളിമരത്തിന്റെ കഥ]] || [[ആറ്റൂർ രവിവർമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 1998 || [[വസന്തത്തിന്റെ മുറിവ്]] || [[എം. ഗംഗാധരൻ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
|1999  || [[രാജാരവിവർമ്മ]] || [[കെ.ടി. രവിവർമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 2000 || [[മാനസ വസുധ]] || [[ലീലാസർക്കാർ|ലീലാ സർക്കാർ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 2001 || [[ധർമ്മപദം]] || [[മാധവൻ അയ്യപ്പത്ത്]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 2002 || [[ശാസ്ത്രം ചരിത്രത്തിൽ]] || [[എം.സി. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
|2003  ||[[അംബേദ്കർ സമ്പൂർണ്ണ കൃതികൾ]]  || [[എം.പി. സദാശിവൻ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
|2004  || [[ഡിവൈൻ കോമഡി]] || [[കിളിമാനൂർ രമാകാന്തൻ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 2005 || [[ദിവ്യം]] || [[സി. രാഘവൻ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 2006 ||[[അക്കർമാശി]]  || [[കാളിയത്ത് ദാമോദരൻ]]&lt;ref name=&quot;test16&quot;/&gt;
|
|
|-
| 2007 || [[ഡോൺ ക്വിൿസോട്ട്]] || [[ഫാ. തോമസ് നടയ്ക്കൽ]]&lt;ref name=&quot;test4&quot;/&gt;
|
|
|-
|2008  ||[[ചരകപൈതൃകം]]  || [[മുത്തുലക്ഷ്മി]]&lt;ref name=&quot;test5&quot;/&gt;
|
|
|-
|2009   || [[പടിഞ്ഞാറൻ കവിതകൾ]] || [[സച്ചിദാനന്ദൻ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|
|
|-
| 2010 || [[ദ ഫീസ്റ്റ് ഓഫ് ദ ഗോട്ട്|ആടിന്റെ വിരുന്ന്]] || [[ആശാലത]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|
|
|-
| 2011 || [[ക:]] || [[കെ.ബി. പ്രസന്നകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;/&gt;
|
|
|-
| 2012 || [[മരുഭൂമി]] || [[എസ്. ശ്രീനിവാസൻ|ഡോ.എസ്. ശ്രീനിവാസൻ]]&lt;ref name=&quot;സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപി&quot;/&gt; 
|
|
|-
| 2013 || [[യുലീസസ്]] || [[എൻ. മൂസക്കുട്ടി]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|
|
|-
| 2014 || [[ചോഖേർബാലി]] || [[സുനിൽ ഞാളിയത്ത്]]&lt;ref name=2014a/&gt;
|
|
|-
|2015
|[[സൗന്ദര്യ ലഹരി(വിവർത്തനം)|സൗന്ദര്യലഹരി]]
|[[ഗുരു മുനി നാരായണ പ്രസാദ്‌]]
|
|
|-
|2016
|പ്രണയവും മൂലധനവും 
|സി. എം, രാജൻ
|
|
|-
|2017
|പർവതങ്ങളും മാറ്റൊലികൊള്ളുന്നു
|രമാ മേനോൻ
|
|
|-
|2018
|സ്വപ്നങ്ങളുടെ വ്യാഖ്യാനം
|പി. പി. കെ. പൊതുവാൾ
|
|
|-
|2019
|ഗോതമബുദ്ധന്റെ പരിനിർവ്വാണം
|[[കെ. അരവിന്ദാക്ഷൻ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot; /&gt;
|
|
|-
|2020
|[[റാമല്ല ഞാൻ കണ്ടു]]
|[[അനിത തമ്പി]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|
|
|-
|2020
|[[ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട ദിവസങ്ങൾ]]
|[[സംഗീത ശ്രീനിവാസൻ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|
|
|-
|2021
|[[കായേൻ]]
|[[അയ്മനം ജോൺ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|
|
|-
|2022
|[[ബോദ്‌ലേർ 1821-2021]] ബോദ്‌ലേർ 
|[[വി. രവികുമാർ]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|
|
|-
|2023
|[[കഥാകദികെ]]
|[[എം.എം. ശ്രീധരൻ]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|
|
|}

== യാത്രാവിവരണം ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി !! ഗ്രന്ഥകാരൻ
|-
| 1995 || [[അടരുന്ന കക്കകൾ]] || [[ആഷാമേനോൻ]] &lt;ref name=&quot;test17&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw10.htm യാത്രാവിവരണത്തിന് കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച കൃതികൾ]&lt;/ref&gt;
|-
| 1996 || [[നേപ്പാൾ ഡയറി]] || [[ഒ. കൃഷ്ണൻ പാട്യം]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
| 1997 || [[മ്യൂണിച്ചിലെ സുന്ദരികളും സുന്ദരന്മാരും]] || [[എസ്. ശിവദാസ്]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
| 1998  || [[പാപത്തിന്റെ പൊങ്ങച്ചസഞ്ചി]] || [[ഇ. വാസു]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
| 1999  || [[കാടുകളുടെ താളംതേടി]] || [[സുജാതാദേവി]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
| 2000 || [[പല ലോകം പല കാലം]] || [[സച്ചിദാനന്ദൻ]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
| 2001 || [[വോൾഗയിൽ മഞ്ഞുപെയ്യുമ്പോൾ]] || [[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
| 2002 ||[[അമസോണും കുറേ വ്യാകുലതകളും]]  || [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
|2003   || [[ശാന്തിമന്ത്രം മുഴങ്ങുന്ന താഴ്വരയിൽ]] || [[രാജു നാരായണസ്വാമി]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
| 2004 || [[അടരുന്ന ആകാശം]] || [[ജോർജ്ജ് ഓണക്കൂർ]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
| 2005 || [[ഉത്തർഖണ്ഡിലൂടെ]] || [[എം.കെ. രാമചന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
| 2006 || [[ഒരു ആഫ്രിക്കൻ യാത്ര]] || [[സക്കറിയ]]&lt;ref name=&quot;test17&quot;/&gt;
|-
| 2007  || [[ഹിമാലയം (ഗ്രന്ഥം)|ഹിമാലയം]] || [[ഷൗക്കത്ത്]]&lt;ref name=&quot;test4&quot;/&gt;
|-
| 2008 || [[കിങ് ലിയറിന്റെ യൂറോപ്യൻ സഞ്ചാരപഥങ്ങൾ]] || [[ഇയ്യങ്കോട് ശ്രീധരൻ]]&lt;ref name=&quot;test5&quot;/&gt;
|-
| 2009 || [[എന്റെ കേരളം]] || [[കെ. രവീന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
| 2010 || [[മരുഭൂമിയുടെ ആത്മകഥ]] ||  [[വി. മുസഫർ അഹമ്മദ്]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2011 || [[വോൾഗാ തരംഗങ്ങൾ]] || [[ടി.എൻ. ഗോപകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;/&gt;
|-
| 2012 || [[ബാൾട്ടിക് ഡയറി]] || [[സന്തോഷ് ജോർജ് കുളങ്ങര]]&lt;ref name=&quot;സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ പ്രഖ്യാപി&quot;/&gt; 
|-
| 2013 || [[ഗ്രാമപാതകൾ ഇന്ത്യൻ യാത്രകളുടെ പുസ്തകം]] || [[പി. സുരേന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2014|| [[പൊറ്റെക്കാട്ടും ശ്രീയാത്തൂണും ബാലിദ്വീപും]] || [[കെ.എ. ഫ്രാൻസിസ്]]&lt;ref name=2014a/&gt;
|-
|2015
|[[ആത്മചിഹ്നങ്ങൾ]]
|[[വിജി തമ്പി]]
|-
|2015
|[[ഭൂട്ടാൻ ദിനങ്ങൾ]]
|[[ഒ.കെ. ജോണി|ഒ. കെ. ജോണി]]
|-
|2016
|നൈൽവഴികൾ 
|ഡോ. ഹരികൃഷ്ണൻ
|-
|2017
|ഏതേതോ സരണികളിൽ
|സി.വി. ബാലകൃഷ്ണൻ
|-
|2018
|ലണ്ടനിലേക്ക് ഒരു റോഡ് യാത്ര 
|ബൈജു എൻ. നായർ 
|-
|2019
|വിശുദ്ധപാപങ്ങളുടെ ഇന്ത്യ
|[[അരുൺ എഴുത്തച്ഛൻ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2020
|ദൈവം ഒളിവിൽ പോയ നാളുകൾ
|[[വിധു വിൻസെന്റ്]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[നഗ്നരും നരഭോജികളും]] 
| [[വേണു]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ യാത്രാപുസ്തകം]] 
|[[സി. അനൂപ്]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[മുറിവേറ്റവരുടെ പാതകൾ]] 
|[[ഹരിത സാവിത്രി]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[ആംചോ ബസ്തർ]]
|[[നന്ദിനി മേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|}

== ബാലസാഹിത്യം ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി !! ഗ്രന്ഥകാരൻ
|-
|1959 || മുടന്തനായ മുയൽ|| [[സി.എ. കിട്ടുണ്ണി]]
|-
|1960 || ആനക്കാരൻ|| [[കാരൂർ നീലകണ്ഠപ്പിള്ള]]
|-
 |1961||വികൃതിരാമൻ||[[പി. നരേന്ദ്രനാഥ്]]
|-
|1962 || തിരുവോണം||തിരുവല്ല കേശവപിള്ള
|-
|1963 || ഗാന്ധികഥകൾ || എ.പി. പരമേശ്വരൻപിള്ള
|-
|1964 || നാടുണരുന്നു|| [[ജി. കമലമ്മ]]
|-
|1965 || ഗോസായി പറഞ്ഞ കഥ|| [[ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം]]
|-
|1966|| കുട്ടികളുടെ ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥം|| [[ഉമയനല്ലൂർ ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]]
|-
|1967 || കാടിന്റെ കഥ|| [[സി.എസ്. നായർ]]
|-
|1968 || ഡോ. കാർവൽ|| പി. ശ്രീധരൻപിള്ള
|-
|1969|| മാലി ഭാഗവതം || [[മാലി (സാഹിത്യകാരൻ)|മാലി]]
|-
|1970|| ടോൾസ്റ്റായ് ഫാം|| കെ. ഭീമൻനായർ
|-
|1971 || ലക്കി സ്റ്റാർ ടർലിൻ ഷർട്ട് || എൽ.ഐ. ജസ്റ്റിൻരാജ്
|-
|1972 || ഉരുളയ്ക്കുപ്പേരി|| മൂർക്കോത്ത് കുഞ്ഞപ്പ
|-
|1973 || ഖെദ്ദ|| ജോസ് കുന്നപ്പിള്ളി
|-
|1974 || രസതന്ത്രകഥകൾ || [[എസ്. ശിവദാസ്]] 
|-
|1975 || കുഞ്ഞായന്റെ കുസൃതികൾ|| [[വി.പി. മുഹമ്മദ് പള്ളിക്കര|വി.പി. മുഹമ്മദ്]]
|-
|1976 || പ്രകൃതിശാസ്ത്രം കുട്ടികൾക്ക്|| [[പി.ടി. ഭാസ്കരപ്പണിക്കർ|പി.ടി. ഭാസ്കരപണിക്കർ]]
|-
|1977 || അക്ഷരത്തെറ്റ് || കുഞ്ഞുണ്ണി
|-
|1978|| വായുവിന്റെ കഥ || ഡോ. ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി
|-
|1979|| മിഠായിപ്പൊതി|| [[സുമംഗല]]
|-
|1980 || ദൂരെ ദൂരെ ദൂരെ|| പി.ആർ. മാധവപ്പണിക്കർ
|-
|1981 || പിരമിഡിന്റെ നാട്ടിൽ|| ഡോ. [[എം.പി. പരമേശ്വരൻ]]
|-
|1982 || മുത്തുമഴ|| കിളിമാനൂർ വിശ്വംഭരൻ
|-
|1983 || ഉണ്ണിക്കുട്ടനും കഥകളിയും|| [[ടി.കെ.ഡി. മുഴപ്പിലങ്ങാട്]]
|-
|1984 || ഏവൂരിന്റെ ബാലസാഹിത്യകൃതികൾ || ഏവൂർ പരമേശ്വരൻ
|-
|1985 || ഒരു കൂട്ടം ഉറുമ്പുകൾ|| പ്രൊഫ. [[ജി. ശങ്കരപ്പിള്ള]]
|-
|1986 || മിന്നു|| [[ലളിതാ ലെനിൻ]]
|-
|1987 || അവർ നാലുപേർ|| [[എൻ.പി. മുഹമ്മദ്]]
|-
|1988|| അരുത് കാട്ടാളാ|| [[ഇ.എ. കരുണാകരൻ നായർ]]
|-
|1989 || കണ്ണൻകാക്കയുടെ കൗശലങ്ങൾ|| [[മുഹമ്മ രമണൻ]]
|-
|1990 || പോക്കുവെയിലേറ്റാൽ പൊന്നാകും|| [[സി.ജി. ശാന്തകുമാർ‌|സി.ജി. ശാന്തകുമാർ]]
|-
|1991|| അപ്പൂപ്പൻതാടിയുടെ സ്വർഗ്ഗയാത്ര|| [[സിപ്പി പള്ളിപ്പുറം]]
|-
|1992|| തേൻതുള്ളി|| [[കലാമണ്ഡലം കേശവൻ]]
|-
|1993 || 2+1=2 || കെ.കെ. വാസു
|-
|1994 || അത്ഭുതനീരാളി|| [[കെ.വി. രാമനാഥൻ]]
|-
|1995|| കിണിയുടെ കഥ|| എ. വിജയൻ
|-
|1996 || പൂജ്യത്തിന്റെ കഥ|| [[പള്ളിയറ ശ്രീധരൻ]]
|-
|1997 || ബഹുമാന്യനായ പാദുഷ|| [[എൻ.പി. ഹാഫിസ് മുഹമ്മദ്]]
|-
|1998 || കമ്പിളിക്കുപ്പായം|| [[മലയത്ത് അപ്പുണ്ണി]]
|-
|1999 || കുട്ടികളുടെ ഇ.എം.എസ്.|| കെ.ടി. ഗോപി
|-
|2000 || സ്വർണ്ണത്താക്കോൽ|| [[കിളിരൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]]
|-
|2001 || ചിരിക്കാത്ത കുട്ടി|| ഗംഗാധരൻ ചെങ്ങാലൂർ
|-
|2002|| ചക്രവർത്തിയെ ഉറുമ്പുതിന്നുന്നു || [[കെ. തായാട്ട്]]
|-
|2003 || പെണുങ്ങുണ്ണി|| [[കുരീപ്പുഴ ശ്രീകുമാർ]]
|-
|2004 || മാക്കാച്ചിക്കഥകൾ|| [[സി.ആർ. ദാസ്]]
|-
|2005 || അമ്പത് യൂറിക്കക്കഥകൾ|| [[കേശവൻ വെള്ളിക്കുളങ്ങര]]
|-
|2006 || ചിത്രശലഭങ്ങളുടെ വീട് || [[പ്രിയ എ.എസ്.|എ.എസ്. പ്രിയ]]
|-
| 2007 || [[പുസ്തകക്കളികൾ]] || [[എസ്. ശിവദാസ്]]&lt;ref name=&quot;test4&quot;/&gt;
|-
|2008 || [[ചിരുതക്കുട്ടിയും മാഷും]] || [[കെ. പാപ്പൂട്ടി]]&lt;ref name=&quot;test5&quot;/&gt;
|-
| 2009 || [[മുയൽച്ചെവി]] || [[എ. വിജയൻ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
|2010  || [[നടന്നു തീരാത്ത വഴികൾ]] || [[സുമംഗല]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2011 || [[ഗാന്ധിജിയുടെ ആത്മകഥ കുട്ടികൾക്ക്]] || [[കെ രാധാകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test8&quot;/&gt;
|-
| 2012 || കുട്ടിപ്പട്ടാളത്തിന്റെ കേരളപര്യടനം||എൻ.പി. ഹാഫിസ് മുഹമ്മദ്
|-
| 2013 || [[ഉണ്ണികൾക്കു നൂറ്റിയെട്ടു ഗുരുദേവ കൃതികൾ]] || [[സിപ്പി പള്ളിപ്പുറം]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2014 || [[ആനത്തൂക്കം വെള്ളി]] || [[എം. ശിവപ്രസാദ്]]&lt;ref name=2014a/&gt;
|-
|2015
|[[സണ്ണിച്ചെറുക്കനും സംഗീതപ്പെങ്ങളും]]
|[[ഏഴാച്ചേരി രാമചന്ദ്രൻ]]
|-
|2019
|ഹിസാഗ
|[[കെ.ആർ. വിശ്വനാഥൻ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2020
|പെരുമഴയത്തെ കുഞ്ഞിതളുകൾ
|[[പ്രിയ എ.എസ്.]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;&gt;{{cite news |title=സാഹിത്യഅക്കാദമി പുരസ്‌കാരങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു; പിഎഫ് മാത്യൂസിനും ഉണ്ണി ആറിനും പുരസ്‌കാരം |url=https://www.mathrubhumi.com/books/news/kerala-sahitya-academy-awards-2020-1.5921406 |accessdate=17 ഓഗസ്റ്റ് 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210817125657/https://www.mathrubhumi.com/books/news/kerala-sahitya-academy-awards-2020-1.5921406 |archivedate=2021-08-17 |url-status=bot: unknown }}&lt;/ref&gt;
|-
|2021
|[[അവർ മൂവരും ഒരു മഴവില്ലും]] 
| [[രഘുനാഥ് പലേരി]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[ചക്കരമാമ്പഴം]] 
|[[കെ. ശ്രീകുമാർ|ഡോ കെ. ശ്രീകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[പെൺകുട്ടിയും കൂട്ടരും]]
|[[ഗ്രേസി]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|}

== പലവക ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! കൃതി !! ഗ്രന്ഥകാരൻ
|-
| 1969 ||[[രാഷ്ട്രപിതാവ് (ഗ്രന്ഥം)|രാഷ്ട്രപിതാവ്]]  || [[കെ.പി. കേശവമേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw11.htm പലവിഭാഗത്തിലുള്ള സാഹിത്യകൃതികൾക്കായി നൽകിവന്നിരുന്ന പുരസ്കാരം ലഭിച്ച കൃതികൾ]&lt;/ref&gt;
|-
| 1970 ||[[ആത്മകഥ (ഗ്രന്ഥം)|ആത്മകഥ]]  || [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
|1971  || [[കണ്ണീരും കിനാവും]] ||  [[വി.ടി. ഭട്ടതിരിപ്പാട്]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1972 || [[കലിയുഗം (ഗ്രന്ഥം)|കലിയുഗം]] || [[പോഞ്ഞിക്കര റാഫി]], [[സെബീന റാഫി]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1973 ||[[മറക്കാത്ത കഥകൾ]]  || [[എസ്.കെ. നായർ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1974 ||[[വേല മനസ്സിലിരിക്കട്ടെ]]  || [[വേളൂർ കൃഷ്ണൻകുട്ടി]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1975 || [[ജീവിതപ്പാത]] || [[ചെറുകാട്]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1976 || [[നാട്യകല്പദ്രുമം]] || [[മാണി മാധവചാക്യാർ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
|1977  || [[കേരളത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക ചരിത്രം]] || [[പി.കെ. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1978 || [[എന്റെ ബാല്യകാലസ്മരണകൾ]]  || [[സി. അച്യുതമേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1979  || [[കേസരിയുടെ കഥ]] || [[കെ.പി. ശങ്കരമേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1980  || [[സഹസ്രപൂർണ്ണിമ]] || [[സി.കെ. രേവതിയമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
|1981  || [[വേറാക്കൂറ്]] || [[എം.പി. ബാലഗോപാൽ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1982 || [[സിനിമ- മിഥ്യയും സത്യവും]] || [[തോട്ടം രാജശേഖരൻ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1983 || [[അരവിന്ദദർശനം]] || [[കെ. വേലായുധൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1984 || [[വെല്ലുവിളികൾ പ്രതികരണങ്ങൾ]] || [[എൻ.വി. കൃഷ്ണവാരിയർ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
|1985  ||[[തത്ത്വമസി (ഗ്രന്ഥം)|തത്ത്വമസി]]  || [[സുകുമാർ അഴീക്കോട്]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1986 || [[ചേട്ടന്റെ നിഴലിൽ]] || [[ലീലാ ദാമോദരമേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1987 || [[കേളപ്പൻ]] || [[എം.പി. മന്മഥൻ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1988 || [[എം.എൻ. ന്റെ ഹാസ്യകൃതികൾ]] || [[എം.എൻ. ഗോവിന്ദൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1989 || [[അറിയപ്പെടാത്ത ഇ.എം.എസ്]] || [[അപ്പുക്കുട്ടൻ വള്ളിക്കുന്ന്]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1990 || [[എം.എൻ. റോയി - സ്വാതന്ത്ര്യാന്വേഷിയായ വിപ്ലവകാരി]] ||  [[എൻ. ദാമോദരൻ]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|-
| 1991  || [[പത്രപ്രവർത്തനം എന്ന യാത്ര]] || [[വി.കെ. മാധവൻകുട്ടി]]&lt;ref name=&quot;test18&quot;/&gt;
|}

== സമഗ്രസംഭാവന ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വർഷം !! വ്യക്തി
|-
|1992  || [[എം.ആർ.ബി.]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw12.htm സമഗ്രസംഭാവനയ്ക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ].&lt;/ref&gt;
|-
| 1993 || [[കെ.പി. നാരായണപ്പിഷാരടി]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1993 || [[എ.പി. ഉദയഭാനു]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1993 || [[പി.സി. ദേവസ്യ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1996 || [[പാലാ നാരായണൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1996 || [[മേരിജോൺ കൂത്താട്ടുകുളം]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1996 || [[എം.എൻ. സത്യാർത്ഥി]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1996 ||  [[കടത്തനാട്ട് മാധവിയമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
|1997  || [[എം.എച്ച്. ശാസ്ത്രികൾ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1997 || [[വി. ആനന്ദക്കുട്ടൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1997 || [[നാഗവള്ളി ആർ.എസ്. കുറുപ്പ്]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
|1998  ||  [[കെ. രവിവർമ്മ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1998  || [[എം.എസ്. മേനോൻ|ഡോ. എം.എസ്. മേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1998  ||  [[അക്കിത്തം അച്യുതൻ നമ്പൂതിരി]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1998  || [[ഒളപ്പമണ്ണ സുബ്രഹ്മണ്യൻ നമ്പൂതിരിപ്പാട്]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1998  ||  [[കെ.ടി. മുഹമ്മദ്]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1998  || [[വെട്ടൂർ രാമൻനായർ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1998  || [[ജി. വിവേകാനന്ദൻ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1999  || [[എൻ.പി. മുഹമ്മദ്]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1999   || [[പുതുശ്ശേരി രാമചന്ദ്രൻ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1999   ||  [[വി.വി.കെ. വാലത്ത്]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
|  1999  || [[വൈക്കം ചന്ദ്രശേഖരൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 1999   ||[[തിരുനല്ലൂർ കരുണാകരൻ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
 |-
|1999    ||  [[പവനൻ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2000 ||[[എം. കൃഷ്ണൻ നായർ|പ്രൊഫ. എം. കൃഷ്ണൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2001  ||[[കുഞ്ഞുണ്ണി മാഷ്]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2001 ||[[എം. അച്യുതൻ|പ്രൊഫ. എം. അച്യുതൻ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
 |-
| 2001 || [[അയ്മനം കൃഷ്ണക്കൈമൾ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2002 ||  [[എം.കെ. സാനു|പ്രൊഫ. എം.കെ. സാനു]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2002 || [[ആർ. നരേന്ദ്രപ്രസാദ്|പ്രൊഫ. ആർ. നരേന്ദ്രപ്രസാദ്]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2002 ||  [[എസ്. കെ. മാരാർ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2002 || [[ഐ.കെ.കെ. മേനോൻ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
|2003   || [[കാക്കനാടൻ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2003 ||  [[എം. സുകുമാരൻ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2003 || [[എം.എൻ. പാലൂർ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
|2004  || [[ഉണ്ണിക്കൃഷ്ണൻ പുതൂർ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2004 || [[വിഷ്ണുനാരായണൻ നമ്പൂതിരി]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2004 || [[പന്മന രാമചന്ദ്രൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2005 ||  [[ചെമ്മനം ചാക്കോ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2005 || [[ഇ. വാസു]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2005 || [[കെ.എസ്. നാരായണപിള്ള|പ്രൊഫ. കെ.എസ്. നാരായണപിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2006 ||  [[കടമ്മനിട്ട രാമകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2006 ||  [[കെ. പാനൂർ]]&lt;ref name=&quot;test19&quot;/&gt;
|-
| 2009 ||  [[ഏറ്റുമാനൂർ സോമദാസൻ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
| 2009 ||  [[എരുമേലി പരമേശ്വരൻ പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
| 2009 || [[ജി. ബാലകൃഷ്ണൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
| 2009 ||  [[പി.വി.കെ. പനയാൽ]]&lt;ref name=&quot;test6&quot;/&gt;
|-
| 2010 || [[ഓംചേരി എൻ.എൻ പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2010 || [[എസ്. രമേശൻ നായർ]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2010 || [[കെ. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ|പ്രൊഫ. കെ. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2010 ||  [[മലയത്ത് അപ്പുണ്ണി]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2010 || [[സാറാ തോമസ്]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2010 || [[ജോസഫ് മറ്റം]]&lt;ref name=&quot;test7&quot;/&gt;
|-
| 2011 || [[ചാത്തനാത്ത് അച്യുതനുണ്ണി]]&lt;ref name=&quot;test20&quot;&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award-Announcement-%202012.pdf 2011-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ].&lt;/ref&gt;
|-
| 2011 || [[പി.ടി. ചാക്കോ (സാഹിത്യകാരൻ)|പ്രൊഫ. പി.ടി. ചാക്കോ]]&lt;ref name=&quot;test20&quot;/&gt;
|-
| 2011 || [[കെ.ബി. ശ്രീദേവി]]&lt;ref name=&quot;test20&quot;/&gt;
|-
| 2011 || [[ജോസഫ് വൈറ്റില]]&lt;ref name=&quot;test20&quot;/&gt;
|-
| 2013 ||  [[പി.ആർ നാഥൻ|പി.ആർ. നാഥൻ]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2013 || [[എസ്.കെ. വസന്തൻ]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2013 || [[ഡി. ശ്രീമാൻ നമ്പൂതിരി]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2013 || [[കെ.പി. ശശിധരൻ]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2013 || [[എം.ഡി. രത്നമ്മ]]&lt;ref name=&quot;2013a&quot;/&gt;
|-
| 2014  || [[ശ്രീധരൻ ചമ്പാട് ]]&lt;ref&gt;http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Akademi%20Award%20-%202014_new.pdf&lt;/ref&gt;
|-
| 2014  || [[വേലായുധൻ പണിക്കശ്ശേരി]]
|-
| 2014  || [[ജോർജ്ജ് ഇരുമ്പയം]]
|-
| 2014  || [[മേതിൽ രാധാകൃഷ്ണൻ]]
|-
| 2014  || [[ദേശമംഗലം രാമകൃഷ്ണൻ]]
|-
| 2014  || [[ചന്ദ്രക്കല എസ്. കമ്മത്ത്]]
|-
|2015
|[[ഒ.വി. ഉഷ]]
|-
|2015
|[[മുണ്ടൂർ സേതുമാധവൻ]]
|-
|2015
|[[വി. സുകുമാരൻ]]
|-
|2015
|[[ടി.ബി. വേണുഗോപാലപ്പണിക്കർ]]
|-
|2015
|[[പ്രയാർ പ്രഭാകരൻ]]
|-
|2015
|[[കെ. സുഗതൻ]]
|-
|2018
|[[എസ്. രാജശേഖരൻ|എസ്. രാജശേഖരൻ]]
|-
|2019
|[[എൻ.കെ. ജോസ്]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2019
|[[പാലക്കീഴ് നാരായണൻ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2019
|[[പി. അപ്പുക്കുട്ടൻ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2019
|[[റോസ് മേരി]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2019
|[[യു. കലാനാഥൻ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2019
|[[സി.പി. അബൂബക്കർ]]&lt;ref name=&quot;thecue&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[കെ.കെ. കൊച്ച്]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[മാമ്പുഴ കുമാരൻ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[കെ.ആർ. മല്ലിക]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[സിദ്ധാർത്ഥൻ പരുത്തിക്കാട്]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[ചവറ കെ.എസ്. പിള്ള]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2020
|[[എം.എ. റഹ്മാൻ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[കെ. ജയകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[കടത്തനാട്ട് നാരായണൻ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[ജാനമ്മ കുഞ്ഞുണ്ണി]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[കവിയൂർ രാജഗോപാലൻ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[ഗീത കൃഷ്ണൻകുട്ടി]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2021
|[[കെ.എ. ജയശീലൻ]]&lt;ref name=&quot;മാതൃഭൂമി2021&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[ശ്രീകൃഷ്ണപുരം കൃഷ്ണൻകുട്ടി]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[പള്ളിപ്പുറം മുരളി|ഡോ: പള്ളിപ്പുറം മുരളി]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[ജോൺ സാമുവൽ]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[കെ.പി. സുധീര]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[രതീ സാക്സേന]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2022
|[[പി.കെ. സുകുമാരൻ (എഴുത്തുകാരൻ)|ഡോ: പി.കെ. സുകുമാരൻ]]&lt;ref name=&quot;അക്കാദമി2022&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[കെ.വി. കുമാരൻ]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[പ്രേമ ജയകുമാർ]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[പി.കെ. ഗോപി]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[ബക്കളം ദാമോദരൻ]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|-
|2023
|[[രാജൻ തിരുവോത്ത്]]&lt;ref name=&quot;മനോരമ2023&quot;/&gt;
|}

== അവലംബം ==
{{Reflist|2}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{commons category|Kerala Sahitya Akademi Award}}
* [http://www.keralasahityaakademi.org/ml_award.htm കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ഔദ്യോഗിക വെബ്‌സൈറ്റ്]

== ഇതും കാണുക ==
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]]
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് 2008]]
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് 2009]]
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് 2010]]
{{കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം}}

[[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള സാഹിത്യപുരസ്കാരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പട്ടികകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സാഹിത്യ സംബന്ധ പട്ടികകൾ]]</text>
      <sha1>cc8auwxwchfwp5sj4wuzrukb2zo2et1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചൊവ്വ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4953</id>
    <revision>
      <id>4616545</id>
      <parentid>4608244</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:40:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616545</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="248576" sha1="lbpqx7dtsnxa25z0vm7oxa3pkyencez" xml:space="preserve">{{featured}}{{Prettyurl|Mars}}
{{Infobox Planet
| bgcolour = #E8AB79
| name = ചൊവ്വ
| symbol = [[പ്രമാണം:Mars symbol.svg|24px|alt=♂|ചൊവ്വയുടെ ജ്യോതിശാസ്ത്രചിഹ്നം]]
| image = [[പ്രമാണം:Mars Hubble.jpg|250px|ചൊവ്വാ ഗ്രഹം]]
| caption = 2001 ൽ ഹബിൾ ബഹിരാകാശ ദൂരദർശിനിയിൽ നിന്നെടുത്ത ചൊവ്വയുടെ ചിത്രം.
| orbit_ref =&lt;ref name=horizons/&gt;
| epoch = [[J2000]]
| aphelion = 249,209,300&amp;nbsp;km&lt;br /&gt;
1.665&amp;nbsp;861&amp;nbsp;[[Astronomical unit|AU]]
| perihelion = 206,669,000&amp;nbsp;km&lt;br /&gt;
1.381&amp;nbsp;497&amp;nbsp;AU
| semimajor = 227,939,100&amp;nbsp;km&lt;br /&gt;
1.523&amp;nbsp;679&amp;nbsp;AU
|   eccentricity = 0.093&amp;nbsp;315
| period = 686.971&amp;nbsp;day&lt;br /&gt;
1.8808 [[julian year (astronomy)|Julian years]]&lt;br /&gt;
668.5991 [[Timekeeping on Mars|sols]]
|   synodic_period = 779.96&amp;nbsp;day&lt;br /&gt;
2.135&amp;nbsp;Julian years
| avg_speed = 24.077&amp;nbsp;km/s
| inclination = 1.850° to [[ecliptic]]&lt;br /&gt;5.65° to [[Sun]]'s [[equator]]&lt;br /&gt;1.67° to [[invariable plane]]&lt;ref name=meanplane/&gt;
| asc_node = 49.562°
| arg_peri = 286.537°
| satellites = 2
| physical_characteristics = yes
| equatorial_radius = {{nowrap|3,396.2 ± 0.1 km}}{{Ref label|ക|ക|none}}&lt;ref name=Seidelmann2007/&gt;&lt;br /&gt;
0.533 Earths
|  polar_radius = {{nowrap|3,376.2 ± 0.1 km}}{{Ref label|ക|ക|none}}&lt;ref name=Seidelmann2007/&gt;&lt;br /&gt;
0.531 Earths
|  flattening = {{nowrap|0.005 89 ± 0.000 15}} &lt;!-- calculated from data in ref name=Seidelmann2007 --&gt;
|  surface_area = 144,798,500&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;&lt;br /&gt;
0.284 Earths
| volume = 1.6318{{e|11}}&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;&lt;ref name=lodders1998 /&gt;&lt;br /&gt;
0.151 Earths
| mass = 6.4185{{e|23}}&amp;nbsp;kg&lt;ref name=lodders1998 /&gt;&lt;br /&gt;
0.107 Earths
| density = {{nowrap|3.9335 ± 0.0004}}&lt;ref name=lodders1998 /&gt; g/cm³
|  surface_grav = 3.711&amp;nbsp;[[Acceleration|m/s²]]&lt;ref name=lodders1998/&gt;&lt;br /&gt;
0.376&amp;nbsp;''[[g-force|g]]''
|   escape_velocity = 5.027&amp;nbsp;km/s
| sidereal_day = 1.025 957&amp;nbsp;day&lt;br /&gt;
24.622&amp;nbsp;9&amp;nbsp;h&lt;ref name=lodders1998/&gt;
|   rot_velocity = {{convert|868.22|km/h|m/s|abbr=on}}
| axial_tilt = 25.19°
| right_asc_north_pole = 21&amp;nbsp;h&amp;nbsp;10&amp;nbsp;min&amp;nbsp;44&amp;nbsp;s&lt;br /&gt;
317.681&amp;nbsp;43°
|  declination = 52.886&amp;nbsp;50°
| albedo = 0.15 ([[geometric albedo|geometric]]) or 0.25 ([[bond albedo|bond]])&lt;ref name=&quot;nssdc&quot;/&gt;
| magnitude = {{nowrap|+1.8 to −2.91}}&lt;ref name=&quot;nssdc&quot;/&gt;
|  angular_size = 3.5–25.1&quot;&lt;ref name=&quot;nssdc&quot; /&gt;
|  temperatures = yes
| temp_name1 = [[Kelvin]]
| min_temp_1 = 186&amp;nbsp;K
| mean_temp_1 = 210&amp;nbsp;K&lt;ref name=&quot;nssdc&quot; /&gt;
| max_temp_1 = 268&amp;nbsp;K&lt;ref name=nasa/&gt;
| temp_name2 = [[Celsius]]
| min_temp_2 = −87&amp;nbsp;°C
|  mean_temp_2 = −63&amp;nbsp;°C
|  max_temp_2 = −5&amp;nbsp;°C
|  pronounce = {{IPAc-en|audio=en-us-Mars.ogg|ˈ|m|ɑr|z}}
| adjectives = [[Martian]]
| atmosphere = yes
| atmosphere_ref = &lt;ref name=&quot;nssdc&quot;/&gt;&lt;ref name=barlow08/&gt;
|  surface_pressure = 0.636 (0.4–0.87)&amp;nbsp;[[pascal (unit)|kPa]]
|   atmosphere_density =
| atmosphere_composition = 95.32%&amp;nbsp;[[carbon dioxide]]&lt;br /&gt;
2.7% [[nitrogen]]&lt;br /&gt;
1.6% [[argon]]&lt;br /&gt;
0.13% [[oxygen]]&lt;br /&gt;
0.08% [[carbon monoxide]]&lt;br /&gt;
210 [[parts per million|ppm]] [[water]] vapor&lt;br /&gt;
100 ppm [[nitric oxide]]&lt;br /&gt;
15 ppm [[molecular hydrogen]]&lt;ref name=science294_5548/&gt;&lt;br /&gt;
2.5 ppm [[Neon]]&lt;br /&gt;
850 [[ppb]] [[Heavy water|HDO]]&lt;br /&gt;
300 [[ppb]] [[Krypton]]&lt;br /&gt;
130 ppb [[formaldehyde]]&lt;br /&gt;
80 ppb [[xenon]]&lt;br /&gt;
30 ppb [[ozone]]{{Citation needed|date=April 2010}}&lt;br /&gt; &lt;!-- Ozone is not covered by Barlow08 or nssdc --&gt;
18 ppb [[hydrogen peroxide]]&lt;ref name=icarus168_1/&gt;&lt;br /&gt;
10 ppb [[methane]]&lt;ref name=&quot;methane-me&quot;/&gt; }}

[[സൂര്യൻ|സൂര്യനിൽ]] നിന്നുള്ള ദൂരം മാനദണ്ഡമാക്കിയാൽ [[സൗരയൂഥം|സൗരയൂഥത്തിലെ]] നാലാമത്തെ ഗ്രഹമാണ് '''ചൊവ്വ'''. ഉപരിതലത്തിൽ ധാരാളമായുള്ള ഇരുമ്പ് ഓക്സൈഡ് കാരണമായി ചുവന്ന നിറത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നതിനാൽ&lt;ref name=nasa_hematite/&gt; ഇതിനെ '''ചുവന്ന ഗ്രഹം''' എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്. റോമൻ യുദ്ധദേവനായ [[മാർസ്|മാർസിന്റെ]] പേരാണ് പാശ്ചാത്യർ ഇതിനു കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്‌. നേരിയ അന്തരീക്ഷ&lt;br&gt;ത്തോടുകൂടിയുള്ള ഒരു [[ഭൗമഗ്രഹം|ഭൗമഗ്രഹമാണ്]] ചൊവ്വ, ഉപരിതലത്തിൽ [[ചന്ദ്രൻ|ചന്ദ്രനിലേത്]] പോലെ [[ഗർത്തം|ഉൽക്കാ ഗർത്തങ്ങളുണ്ടെന്നതിനു]] പുറമേ  [[അഗ്നിപർവതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ]], [[താഴ്‌വര|താഴ്‌വരകൾ]], [[മരുഭൂമി|മരുഭൂമികൾ]], ഭൂമിക്കു സമാനമായി ധ്രുവങ്ങളിൽ മഞ്ഞുപാളികൾ എന്നിവയും കാണപ്പെടുന്നു. പക്ഷെ [[ഫലകചലനം|ടെക്റ്റോണിക് പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ]] സാന്നിധ്യമില്ലാതെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി സജീവമല്ലാത്ത അവസ്ഥയാണ് ചൊവ്വക്കുള്ളത്. അറിയപ്പെടുന്നതിൽ വച്ച് സൗരയൂഥത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ പർവ്വതം ചൊവ്വയിലെ [[ഒളിമ്പസ് മോൺസ്]] ആണ്, അതുപോലെ എറ്റവും വലിയ മലയിടുക്ക് ഈ ഗ്രഹത്തിലെ [[വാലെസ് മറൈനെറിസ്]] ആണ്. ഗ്രഹോപരിതലത്തിന്റെ 40 ശതമാനത്തോളം വരുന്ന ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലെ നിരപ്പായ [[ബൊറീലിസ് തടം]] ഒരു വലിയ ഉൽക്കാപതനം മൂലമുണ്ടായ ഒന്നാണെന്ന് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=northcratersn/&gt;&lt;ref name=northcraterguard/&gt; ഗ്രഹത്തിന്റെ ഭ്രമണവും ചാക്രികമായ കാലാവസ്ഥാമാറ്റവും ഭൂമിയിലേതിന് സമാനമാണ്.

1965-ൽ [[മാരിനർ 4]] ചൊവ്വയെ സമീപിക്കുന്നതുവരെ ഗ്രഹോപരിതലത്തിൽ ദ്രവജലം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതിനെ കുറിച്ച് പല ഊഹങ്ങളും നിലനിന്നിരുന്നു. സമയംചെല്ലുംതോറും ഉപരിതലത്തിലെ ഇരുണ്ട ഭാഗങ്ങളിലും തെളിഞ്ഞഭാഗങ്ങളിലും, പ്രത്യേകിച്ച് ധ്രുവങ്ങളോട് അടുത്തുള്ള മേഖലകളിൽ സംഭവിക്കുന്ന മാറ്റങ്ങൾ കാരണമായിരുന്നു അവ, അത്തരം ഇരുണ്ടതും തെളിഞ്ഞതുമായ ഭാഗങ്ങൾ സമുദ്രങ്ങളും ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുമാണെന്ന് തെറ്റിദ്ധരിക്കപ്പെട്ടു. ഇരുണ്ട് നീളത്തിൽ കിടക്കുന്നവ ജലസേചനം നടത്തുന്നതിനുള്ള കനാലുകളാണെന്നും തെറ്റിദ്ധരിക്കപ്പെട്ടു. [[സൗരയൂഥം|സൗരയൂഥത്തിൽ]] ഭൂമി കഴിഞ്ഞാൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ദ്രവജലം ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ളതും അതുവഴി ജീവൻ ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയേറിയതുമായ ഗ്രഹമാണെങ്കിലും  ഇരുണ്ട് നീളത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന അത്തരം ഭാഗങ്ങൾ മായക്കാഴ്ചകളിൽ പെട്ടതാണെന്ന് പിന്നീട് തെളിയിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=water/&gt; ചില സംരംഭങ്ങൾ വഴി ലഭിച്ച ഭൂമിശാസ്ത്ര വിവരങ്ങൾ മുൻപ് ഒരു കാലത്ത് വലിയ അളവിൽ ജലം ഉപരിതലത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നതിലേക്ക് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നവയാണ്, കൂടാതെ ചെറിയ ഉറവകൾ പോലെയുള്ളവ കഴിഞ്ഞ സമീപകാലങ്ങളിൽ ഒഴുകിയിട്ടുമുണ്ടാകാം എന്നും ഈ വിവരങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.&lt;ref name=&quot;marswater&quot;/&gt; 2005 ൽ റഡാർ വഴി ലഭിച്ച വിവരങ്ങൾ ധ്രുവങ്ങളിലും അതിനു സമീപ അക്ഷാംശങ്ങളിലും വലിയതോതിൽ ജലം ഹിമരൂപത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നുണ്ട് എന്ന കാര്യം വെളിപ്പെടുത്തിയിതന്നു,&lt;ref name=&quot;specials1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;jsg.utexas.edu&quot;/&gt;&lt;ref name=esa050221/&gt; 2008 ജൂലൈ 31 ന് ഫീനിക്സ് മാർസ് ലാൻഡർ ചൊവ്വയിലെ മണ്ണിനടിയിൽ നിന്ന് ഹിമത്തിന്റെ സാമ്പിളുകൾ കണ്ടെത്തുകയുമുണ്ടായി.&lt;ref name=&quot;spacecraft1&quot;/&gt;

[[ഫോബോസ് (ഉപഗ്രഹം)|ഫോബോസ്]], [[ഡീമോസ് (ഉപഗ്രഹം)|ഡീമോസ്]] എന്നീ ചെറുതും അനിയതരൂപത്തിലുള്ളതുമായ രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളാണ്‌ ചൊവ്വയ്ക്കുള്ളത്. [[5261 യൂറേക്ക]] എന്ന ട്രോജൻ ഛിന്നഗ്രഹത്തെപ്പോലെ ഇവയും ചൊവ്വ സ്വന്തം ആകർഷണപരിധിയിൽ പിടിച്ചെടുത്ത ക്ഷുദ്രഗ്രഹങ്ങളാകാം. നിലവിൽ പ്രവർത്തനനിരതമായ അഞ്ച് ബഹിരാകാശപേടകങ്ങൾ ചൊവ്വയെ വലം വയ്ക്കുന്നുണ്ട്: [[നാസ|നാസയുടെ]] മാർസ് ഒഡീസ്സി, മാർസ് റികണൈസൻസ് ഓർബിറ്റർ, [[മാവെൻ ബഹിരാകാശപേടകം]] എന്നിവയും [[യൂറോപ്യൻ സ്പേസ് ഏജൻസി|യൂറോപ്യൻ സ്പേസ് ഏജൻസിയുടെ]] മാർസ് എക്സ്പ്രസ്സും, [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയുടെ]] പ്രഥമ ചൊവ്വാദൌത്യമായ [[മാർസ് ഓർബിറ്റർ മിഷൻ]] എന്നിവയാണവ. സ്പിരിറ്റ്, ഓപ്പർച്യുനിറ്റി, [[ക്യൂരിയോസിറ്റി]] എന്നീ 3 പര്യവേഷണവാഹനങ്ങളുൾപ്പെടെ വിജയിച്ചതും അല്ലാത്തതുമായ ഏതാനും മനുഷ്യനിർമ്മിത വസ്തുക്കളും ചൊവ്വോപരിതലത്തിലുണ്ട്. &lt;br /&gt;
2008-ഓടെ ഫീനിക്സ് ലാൻഡർ അതിന്റെ ദൗത്യം പൂർത്തിയാക്കുകയുണ്ടായി. ഇപ്പോൾ പ്രവർത്തനത്തിലില്ലാത്ത നാസയുടെ മാർസ് ഗ്ലോബൽ സർവേയറിൽ നിന്നുള്ള വിവരങ്ങൾ ചൊവ്വയുടെ ദക്ഷിണധ്രുവത്തിലെ മഞ്ഞുപാളികൾ കുറഞ്ഞുവരുന്നതായി കാണിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref name=webster_beasley05/&gt;

-2.91 വരെ [[ദൃശ്യകാന്തിമാനം|ദൃശ്യകാന്തിമാനത്തോടെ]] ആകാശത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന ചൊവ്വയെ നഗ്നനേത്രങ്ങൾകൊണ്ട് കാണാൻ കഴിയുന്നതാണ്.&lt;ref name=&quot;nssdc&quot; /&gt; സൂര്യൻ, ചന്ദ്രൻ, [[ശുക്രൻ]] എന്നിവ മാത്രമാണ് തിളക്കത്തിൽ ചൊവ്വയുടെ മുന്നിലുള്ളവ, എങ്കിലും കൂടുതൽ സമയവും വ്യാഴം ചൊവ്വയേക്കാൾ തിളക്കത്തോടെ ആകാശത്ത് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. ഭൂമിയോട് അടുത്തുവരുന്ന അവസരങ്ങളിലെ ശരാശരി അകലം 7.8 കോടി കിലോമീറ്റർ ആണെങ്കിലും വെറും 5.57 കോടി കിലോമീറ്റർ അകലത്തിൽ‌വരെ ചൊവ്വ വരാറുണ്ട്, ഈ രീതിയിൽ 2003 ൽ ഈ ഗ്രഹം ഭൂമിയോട് ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ അകലത്തിൽ വന്നിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;nssdc&quot; /&gt;

== ഭൗതികഗുണങ്ങൾ ==
[[പ്രമാണം:Mars Earth Comparison.png|thumb|left|ഭൂമിയുടേയും ചൊവ്വയുടേയും വലിപ്പത്തിന്റെ താരതമ്യം.]]

ഏതാണ്ട് ഭൂമിയുടേതിന്റെ പകുതി വ്യാസമാണ് ചൊവ്വയ്ക്കുള്ളത്. ഭൂമിയുടെ വ്യാപ്തത്തിന്റെ 15 ശതമാനവും ഭൗമപിണ്ഡത്തിന്റെ 11 ശതമാനവുമുള്ള ചൊവ്വയുടെ സാന്ദ്രതയും ഭൂമിയേക്കാൾ കുറവാണ്. ചൊവ്വയുടെ മൊത്തം ഉപരിതലവിസ്തീർണ്ണം ഭൂമിയിലെ മൊത്തം ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ നിന്ന് അല്പം കുറവുമാത്രമാണുള്ളത്.&lt;ref name=&quot;nssdc&quot;/&gt; ചൊവ്വയ്ക്ക് [[ബുധൻ|ബുധനേക്കാൾ]] ഭാരവും വലിപ്പവുമുണ്ടെങ്കിലും ബുധനാണ് കൂടുതൽ സാന്ദ്രതയുള്ളത്. ഇക്കാരണത്താൽ ഈ രണ്ട് ഗ്രഹങ്ങളിലേയും ഉപരിതലത്തിലെ ഗുരുത്വബലം ഏതാണ്ട് സമമാണ്, ഒരു ശതമാനത്തിലും കുറഞ്ഞ അളവിൽ ചൊവ്വയുടേത് ബുധന്റേതിനേക്കാൾ അല്പം കൂടുതലാണെന്ന് മാത്രം. വലിപ്പം, പിണ്ഡം, ഉപരിതല ഗുരുത്വബലം എന്നിവയുടെ കാര്യത്തിൽ ചൊവ്വ ഭൂമിക്കും ചന്ദ്രനും മധ്യേയാണ്. ചന്ദ്രന്റെ വ്യാസം ചൊവ്വയുടേതിന്റെ പകുതിയാണ് അതേസമയം ഭൂമിയുടേത് ഏതാണ്ട് ഇരട്ടിയും. ഭൂമി ചൊവ്വയേക്കാൾ ഏതാണ്ട് ഒൻപതിരട്ടി പിണ്ഡമുള്ളതാണ്, ചന്ദ്രനാണെങ്കിൽ ചൊവ്വയുടെ പിണ്ഡത്തിന്റെ ഏതാണ്ട് ഒൻപതിലൊന്ന് പിണ്ഡമുള്ളതും. ചൊവ്വോപരിതലം ചുമപ്പ്-ഓറഞ്ച് നിറത്തിൽ കാണപ്പെടാൻ കാരണം [[ഹെമറ്റൈറ്റ്]] എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഇരുമ്പ് ഓക്സൈഡിന്റെ സാന്നിധ്യമുള്ളതിനാലാണ്.&lt;ref name=&quot;rust&quot;/&gt;

=== ഭൂമിശാസ്ത്രം ===
{{Double image stack|right|MarsTopoMap-PIA02031 modest.jpg|Mars rocks.jpg|200|അഗ്നിപർവ്വത ഫലകങ്ങളും (ചുവപ്പ് നിറത്തിൽ) ഉൽക്കാപതന ഗർത്തതടങ്ങളുമാണ്‌ (നീല) ചിത്രത്തിന്റെ കൂടുതൽ ഭാഗത്തും|[[മാർസ് പാത്ത്ഫൈൻഡർ]] പകർത്തിയ പാറകളുടെ വിതരണത്തോടെയുള്ള ചിത്രം.}}

ചൊവ്വോപരിതലം പ്രധാനമായും ബസാൾട്ട് അടങ്ങിയതാണെന്നാണ്‌ നിരീക്ഷണങ്ങളിൽ നിന്നും ഉപരിതലത്തിലെ സാമ്പിളുകൾ പരിശോധിച്ചതിൽ നിന്നും മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കുന്നത്. സിലിക്കയാണ്‌ ബസാൾട്ടിനേക്കാൾ കൂടുതലുള്ളതെന്ന് മറ്റുചില തെളിവുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നുമുണ്ട്. ഉപരിതലത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളും ഇരുമ്പ് ഓക്സൈഡിന്റെ (Fe2O3) നേർത്ത പൊടിയാൽ പൊതിയപ്പെട്ടാണിരിക്കുന്നത്.&lt;ref name=sci300a/&gt;&lt;ref name=sci300b/&gt;

നിലവിൽ വ്യക്തമായ ഘടനയോടെയുള്ള [[കാന്തികക്ഷേത്രം|കാന്തികക്ഷേത്രത്തിന്റെ]] അടയാളങ്ങളൊന്നും കണ്ടെത്താനായില്ലെങ്കിലും&lt;ref name=&quot;magnetosphere&quot;/&gt; പുറംതോടിന്റെ ഭാഗങ്ങൾ കാന്തീകരിക്കപ്പെട്ടാണിരിക്കുന്നതെന്ന് നിരീക്ഷണങ്ങളിൽ നിന്നും മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിച്ചിട്ടുണ്ട്, അതിനാൽ തന്നെ സ്ഥാനചലനം സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ഒരു ദ്വിധ്രുവകാന്തം മുൻപ് നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു എന്ന് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു. ഇത്തരത്തിൽ പുരാതനമായി കാന്തീകരിക്കപ്പെട്ട ഉപരിതലത്തിന്റെ ഭാഗങ്ങൾ ഭൂമിയിലെ സമുദ്രാടിത്തറ ഉളവാക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള കാന്തികപ്രഭാവങ്ങൾ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നതരത്തിലുള്ളതാണ്‌. 1999 ൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടതും 2005 ൽ പുനഃപരിശോധിക്കപ്പെട്ടതുമായ ഈ സിദ്ധാന്തമാണ്‌ 400 കോടി വർഷം മുൻപ് ഗ്രഹത്തിന്റെ ആന്തരിക ഡൈനാമോ പ്രവർത്തനം നിർത്തുകയും കാന്തികക്ഷേത്രം ഇല്ലാതാവുകയും ചെയ്തതിനുള്ള വിശദീകരണം നൽകുന്നത്.&lt;ref name=&quot;plates&quot;/&gt;

1480 കിലോമീറ്റർ വ്യാസാർദ്ധത്തോടെ പ്രധാനമായും ഇരുമ്പും 14 മുതൽ 17 ശതമാനം വരെ സൾഫറും അടങ്ങിയ അകക്കാമ്പാണ്‌ ഗ്രഹത്തിനുള്ളതെന്ന് നിലവിലെ മാതൃകകൾ കാട്ടിത്തരുന്നു. ഈ ഇരുമ്പ് സൾഫൈഡിനാലുള്ള അകക്കാമ്പ് ഭാഗികമായി ദ്രാവകാവസ്ഥയിലാണ്‌, ഭൂമിയുടെ അകക്കാമ്പിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന ലഘുമൂലക സാന്ദ്രതയുടെ ഇരട്ടിയാണ്‌ ഇതിന്റെ കാമ്പിലെ ലഘുമൂലക സാന്ദ്രത. നിലവിൽ സജീവമല്ലെങ്കിലും കാമ്പിനെ പൊതിഞ്ഞ് സിലിക്കേറ്റുകളാൽ നിമ്മിതമായതും ടെക്റ്റോണിക്, അഗ്നിപർവ്വത പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ പ്രഭവസ്ഥാനവുമായിരുന്ന മാന്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. പുറംതോടിന്റെ ശരാശരി കനം 50 കിലോമീറ്ററാണ്‌, പരമാവധി കനം 125 കിലോമീറ്റർ വരെയെത്തുന്നു.&lt;ref name=jacque03/&gt; ഭൂമിയുടേയും ചൊവ്വയുടേയും വലിപ്പങ്ങൾ കണക്കിലെടുത്താൽ ശരാശരി 40 കിലോമീറ്റർ കനം വരുന്ന ഭൂമിയുടെ പുറംതോട് ചൊവ്വയുടേതിന്റെ വെറും മൂന്നിലൊന്നുമാത്രം കനമുള്ളതായി കണക്കാക്കാം.

സൗരയൂഥ രൂപീകരണവേളയിൽ സൂര്യനെ ചുറ്റിക്കൊണ്ടിരുന്ന പ്രാഗ് ഗ്രഹീയ ഡിസ്കിൽനിന്നാണ് ചൊവ്വ രൂപംകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. സൗരയൂഥത്തിലെ അതിന്റെ സ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രത്യേകതയാൽ കുറഞ്ഞ തിളനിലയുള്ള ക്ലോറിൻ, ഫോസ്ഫറസ്, സൾഫർ തുടങ്ങിയ മൂലകങ്ങൾ ഭൂമിയിലുള്ളതിനേക്കാൾ കൂടുതൽ ചൊവ്വയിലുണ്ടായിരുന്നിരിക്കാം; പ്രായം കുറഞ്ഞ സൂര്യന്റെ ശക്തമായ സൗരക്കാറ്റുകളാൽ ഗ്രഹത്തിന്റെ സൂര്യനോട് അഭിമുഖമായിരിക്കുന്ന ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് ഇത്തരം മൂലകങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെട്ടതുമാവാം.&lt;ref name=ssr96_1_4_197/&gt; ഭൂമി, ശുക്രൻ എന്നിവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി പ്രാഗ്-വ്യാഴത്തിന്റെ ഗുരുത്വബലം ചൊവ്വയുടെ രൂപീകരണസമയത്ത് അതിന് കൂടുതൽ പദാർത്ഥങ്ങൾ ലഭ്യമാകുന്നതിനെ കുറക്കുകയും അതുവഴി വലിപ്പത്തിൽ കുറവുവരാൻ കാരണമായിത്തീരുകയും ചെയ്തിരിക്കാം. ആദ്യകാല സൗരയൂഥത്തിൽ നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന വാതകപടലങ്ങൾ ശൈശവാവസ്ഥയിലുണ്ടായിരുന്ന ഗ്രഹത്തിന്റെ പരിക്രമണപാതയിൽ കൂടുതൽ [[വികേന്ദ്രത]] വരുത്തി, ഗ്രഹേതര ചെറുപദാർത്ഥ ഖണ്ഡങ്ങളുമായുള്ള കൂട്ടിയിടിയിൽ നിലവിൽ കാണുന്ന ജലം ലഭ്യമാകുവാൻ കാരണമാകുകയുമുണ്ടായി. രൂപീകരണം പൂർത്തിയായതിനുശേഷം ഏതാനും കൂട്ടിയിടികൾക്കും ഈ ഗ്രഹം വിധേയമായിട്ടുണ്ട്. ഗ്രഹോപരിതല വിതരണത്തിന്റെ ഏതാണ്ട് 60 ശതമാനവും ഇപ്പോഴും മുൻപ് അത്തരം കൂട്ടിയിടികൾ നടന്നിരുന്നു എന്നതിനെ അനുകൂലിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ളതാണ്.&lt;ref name=zharkov93/&gt;&lt;ref name=icarus165_1/&gt;&lt;ref name=barlow88/&gt;

ചൊവ്വയുടെ ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിൽ 10600 കിലോമീറ്റർ വിലങ്ങനെയും 8500 കിലോമീറ്റർ നെടുങ്ങനെയും വിസ്താരമുള്ള ഒരു തടം നിലവിലുണ്ട്, ചന്ദ്രന്റെ ദക്ഷിണാർദ്ധഗോളത്തിലെ പോൾ-അയ്ത്കെൻ തടത്തെക്കാളും നാലിരട്ടിയിൽ കൂടുതൽ വലിപ്പമുള്ളതും സൗരയൂഥത്തിൽ ഇതുവരെ കണ്ടെത്തിയതിൽവെച്ച് ഏറ്റവും വലിയ തടവുമായ ഇത് ഒരു കൂട്ടിയിടിയുടെ ഫലമായുണ്ടായതാണെന്ന് അനുമാനിക്കുന്നു.&lt;ref name=northcratersn/&gt;&lt;ref name=northcraterguard/&gt; ഏതാണ്ട് പ്ലൂട്ടോയുടെ വലിപ്പത്തിലുള്ള വസ്തുവുമായി 400 കോടി വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ചൊവ്വ കൂട്ടിയിടിക്ക് വിധേയമായിട്ടുണ്ട് എന്നാണ് ഇതിനു വിശദീകരണമായി ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നത്. ആ കൂട്ടിയിടിയിൽ ചൊവ്വയുടെ ഉത്തരോപരിതലം രണ്ട് വശങ്ങളിലായി തെന്നിമാറിയിരിക്കണം, ഇത് ഗ്രഹത്തിന്റെ 40 ശതമാനം വരെ വരുന്ന ബൊറീലിസ് തടത്തിന്റെ സൃഷ്ടിക്ക് വഴിതെളിച്ചു.&lt;ref name=sciam080627/&gt;&lt;ref name=nyt080626/&gt;

ഗ്രഹത്തിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്ര ചരിത്രത്തെ ഏതാനും യുഗങ്ങളായി തിരിക്കാം, അവയിൽ പ്രധാനപ്പെട്ട മൂന്നെണ്ണം ഇവയാണ്:&lt;ref name=jog91/&gt;&lt;ref name=ssr_96_1_4/&gt;
* '''നോഷിയൻ യുഗം''': 450 കോടി വർഷം മുൻപ് മുതൽ 350 കോടി വർഷം മുൻപ് വരെയുള്ള കാലഘട്ടം, ചൊവ്വയുടെ ഏറ്റവും പഴക്കമുള്ള ഉപരിതലഭാഗങ്ങൾ രൂപംകൊണ്ടിരിക്കുന്നത് ഈ കാലഘട്ടത്തിലാണ്‌. ഇത്തരം ഭാഗങ്ങൾ വളരെയധികം വലിയ ഉൽക്കാപതനങ്ങൾക്ക് വിധേയമായിത്തീർന്നിട്ടുണ്ട്. അഗ്നിപർവ്വത പ്രവർത്തനങ്ങളാൽ തള്ളിനിൽക്കുന്ന താർസിസ് എന്ന ഭാഗം ഇക്കാലഘട്ടത്തിൽ രൂപം കൊണ്ടു എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു, കൂടാതെ യുഗത്തിന്റെ അവസാനഭാഗത്ത് വലിയതോതിൽ ജലം ഉപരിതലത്തിൽ ഒഴുകിയിരുന്നു. ഈ കാലഘത്തിലാണ് ചൊവ്വയിൽ സൂക്ഷ്മജീവികൾ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നു കരുതപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=malayalam&gt; നാമെന്തിനു ചൊവ്വയിൽ പോകണം- ഡോ. എ. രാജഗോപാൽ കമ്മത്ത് (സമകാലിക മലയാളം വാരിക-7 ഫെബ്രുവരി 2014 പേജ് 34&lt;/ref&gt;
* '''ഹെസ്പെറിയൻ യുഗം''': 350 കോടി വർഷം മുൻപ് മുതൽ 180 കോടി വർഷം മുൻപ് വരെ. വലിയതോതിൽ ലാവാ ഫലകങ്ങൾ രൂപം കൊണ്ടതായിരുന്നു ഹെസ്പെറിയൻ യുഗത്തിൽ നടന്ന പ്രധാന മാറ്റം.
* '''ആമസോണിയൻ യുഗം''': 180 കോടി വർഷം മുൻപ് മുതൽ നിലവിൽ വരെ. താരതമ്യേന കുറച്ച് ഉൽക്കാപതനങ്ങളേ ഇക്കാലയളവിൽ സംഭവിച്ചിരുന്നുള്ളൂ.  ഒളിമ്പസ് മോൺസ് ഈ യുഗത്തിലാണ്‌ രൂപം കൊണ്ടത്, കൂടാതെ എല്ലായിടത്തും ലാവാ പ്രവാഹങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.

നിലവിൽ ചില ഭൂമിശാസ്ത്ര പ്രവർത്തനങ്ങൾ ചൊവ്വയിൽ നടക്കുന്നുണ്ട്. 20 കോടി വർഷങ്ങൾ വരെ പഴക്കമുള്ള ലാവാ പ്രവാഹങ്ങൾ അതബാസ്ക താഴ്വരയിൽ നിലവിലുണ്ട്. സെർബെറസ് ഫോസെ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഭ്രംശതാഴ്വരയിൽ 2 കോടി വർഷം മുൻപുമുതൽ ജലം ഒഴുകുന്നുണ്ട്, ഇത് അടുത്തുകാലത്ത് സംഭവിച്ച് അഗ്നിപർവ്വത രൂപീകരണങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്നതാണ്‌.&lt;ref name=ag44_4/&gt; 2008 ഫെബ്രുവരി 19 ൽ മാർസ് റീകണൈസൻസ് ഓർബിറ്ററിൽ നിന്നുള്ള ചിത്രങ്ങളിൽ 700 മീറ്റർ ഉയരെ നിന്നുമുള്ള ഒരു ഹിമപാതവും പതിഞ്ഞിരുന്നു.&lt;ref name=dc080304/&gt;

=== മണ്ണ് ===
ചൊവ്വയിലെ [[മണ്ണ്]] ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ളതാണെന്നും ജീവനുള്ളവയ്ക്ക് വളരാൻ ആവശ്യമുള്ള ധാതുക്കളായ [[മഗ്നീഷ്യം]], [[സോഡിയം]], [[പൊട്ടാസ്യം]], ക്ലോറൈഡ് തുടങ്ങിയവ അടങ്ങിയതാണെന്നും 2008 ജൂണിൽ ഫീനിക്സ് ലാൻഡർ അയച്ചുതന്ന വിവരങ്ങളിൽനിന്നും മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിച്ചു. ശാസ്ത്രജ്ഞർ ചൊവ്വയിലെ ഉത്തരധ്രുവത്തിനു സമീപമുള്ള മണ്ണിനേയും [[ഭൂമി|ഭൂമിയിലെ]] അടുക്കളതോട്ടങ്ങളിലെ മണ്ണിനേയും താരതമ്യം ചെയ്യുകയും അസ്പരാഗസ് പോലെയുള്ള സസ്യങ്ങൾക്ക് വളരാൻ യോജിച്ചതാണെന്ന നിഗമനത്തിലെത്തുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=bbc080627/&gt; കൂടാതെ 2008 ആഗസ്റ്റിൽ ഫീനിക്സ് ലാൻഡർ ചൊവ്വയിലെ മണ്ണിന്റെ [[പി.എച്ച്. മൂല്യം|പി. എച്ച്. മൂല്യം]] കണക്കാക്കുന്നതിനായി ഭൂമിയിൽ നിന്നുള്ള ജലവും ചൊവ്വയിലെ മണ്ണും ചേർത്ത് ലളിതമായ രാസപരീക്ഷണങ്ങൾ നടത്തിയിരുന്നു, ഇതിൽ പെർക്ലോറേറ്റിന്റെ സാന്നിധ്യം ഉണ്ടെന്ന് മനസ്സിലാക്കുകയും പല ശാസ്ത്രജ്ഞരും സിദ്ധാന്തിച്ചിരുന്നതുപോലെ 8.3 പി.എച്ച്. മൂല്യത്തോടെ ചൊവ്വയുടെ ഉപരിതലം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ളതാണെന്ന് ഉറപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. പെർക്ലോറേറ്റിന്റെ സാന്നിധ്യം ശരിയായി ഉറപ്പിക്കാൻ കഴിയുകയാണെങ്കിൽ  ചൊവ്വയിലെ [[മണ്ണ്]] മുൻപ് വിചാരിച്ചിരുന്നതിലും കൂടുതൽ ആശയുളവാക്കുന്ന തരത്തിലുള്ളതാക്കും.&lt;ref name=&quot;marssalt&quot;/&gt; ഭൂമിയിൽ നിന്നും പോകുമ്പോൾ പേടകം വഴിയോ ഉപകരണങ്ങൾ, സാമ്പിളുകൾ തുടങ്ങിയവ വഴിയോ അല്ല ഈ പെർക്ലോറേറ്റ് സാന്നിധ്യം അവിടെ ഉണ്ടായത് എന്നുകൂടി വ്യക്തമായി ഉറപ്പിക്കേണ്ടത് ആവശ്യമാണ്‌.&lt;ref name=jpl_soil/&gt;

[[പ്രമാണം:Tharsis Tholus block.JPG|left|thumb|upright|[[ഹൈറൈസ്]] ഛായാഗ്രാഹിയിലൂടെയുള്ള താർസിസ് തോലസ് എന്ന ഇരുണ്ട ഭാഗത്തിന്റെ ദൃശ്യം. ചിത്രത്തിന്റെ മധ്യത്തിൽ നിന്ന് ഇടതുവശത്തായാണതുള്ളത്.]]

ഇവിടെ നൽകിയിരിക്കുന്ന ചിത്രത്തിൽ താർസിസ് തോലസ് എന്ന ഇരുണ്ട ഭാഗം കാണാം. ഇത്തരം ഭാഗങ്ങൾ ചൊവ്വോപരിതലത്തിൽ സാധാരണയാണെന്നു മാത്രമല്ല ഗർത്തങ്ങൾ, ഭ്രംശമേഖലകൾ, താഴ്‌വരകൾ എന്നിവയുടെ ചെരിവുകളിൽ പുതിയവ രൂപം കൊള്ളുകയും ചെയ്യുന്നു. തുടക്കത്തിൽ അവ ഇരുണ്ട നിറത്തിലാണ്‌ കാണപ്പെടുക; കാലം കഴിയുന്തോറും  മങ്ങിവരുകയും ചെയ്യും. ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വലിപ്പത്തിൽ ആരംഭിക്കുകയും ആയിക്കണക്കിന്‌ മീറ്ററുകൾ വരെ വ്യാപിക്കുകയും ചെയ്യും. വലിയ ഉരുളൻ [[ശില|ശിലാരൂപങ്ങൾക്കും]] അതുപോലയുള്ള മറ്റ് വസ്തുക്കൾക്ക് ചുറ്റിലുമായി അവ നീങ്ങുന്നതായും കാണപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഹിമപാതങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ ശക്തിയേറിയ മണൽക്കാറ്റുകൾ തുടങ്ങിയവ കാരണമായി ഉപരിതലത്തിലെ വസ്തുക്കൾ മാറ്റപ്പെടുമ്പോൾ വെളിവാകുന്ന അടിയിലെ ഇരുണ്ട മണ്ണാണിവയെന്നാണ്‌ സ്വതേ സ്വീകാര്യമായ വിശദീകരണം.&lt;ref name=jpl_dust_devil/&gt; കൂടാതെ ജലം, ജീവവസ്തുക്കളുടെ വളർച്ച തുടങ്ങിയവ കാരണമായും ഇത് സംഭവിക്കുമെന്നുള്ള നിഗമനങ്ങളും മുന്നോട്ട് വയ്ക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=space021211/&gt;

=== ജലവിജ്ഞാനം ===
[[പ്രമാണം:Nasa mars opportunity rock water 150 eng 02mar04.jpg|thumb|ഭൂതകാല ജലസാന്നിദ്ധ്യത്തിന്റെ സാധ്യതകൾ വെളിവാക്കുന്ന സൂക്ഷ്മ ശിലാരൂപങ്ങളുടെ ചിത്രം. [[ഓപ്പർച്യുനിറ്റി]] പകർത്തിയ ചിത്രം]]
ലഘുവായ അന്തരീക്ഷമർദ്ദമായതിനാൽ തന്നെ ചൊവ്വയുടെ ഉപരിതലത്തിൽ, ഏറ്റവും താഴ്ന്ന ഭാഗങ്ങളിൽ കുറഞ്ഞ നേരത്തേക്കല്ലാതെ, ദ്രവജലത്തിന്‌ നിലനിൽക്കാനാകില്ല.&lt;ref name=&quot;h&quot;/&gt;&lt;ref name=jgr110/&gt; എങ്കിലും ജലം ഹിമരൂപത്തിൽ നിലവിലുണ്ട്, രണ്ട് ധ്രുവങ്ങളിലുമുള്ള ഹിമങ്ങൾ പ്രധാനമായും ജലത്തിന്റേതാണെന്നാണ്‌ അറിവ്.&lt;ref name=&quot;kostama&quot;/&gt;&lt;ref name=sci299/&gt; ദക്ഷിണ ധ്രുവത്തിലെ ജലഹിമം ഉരുക്കുകയാണെങ്കിൽ ഗ്രഹോപരിതലം മുഴുവൻ 11 മീറ്റർ ആഴത്തോടെ മൂടുവാനാവശ്യമായ ജലം ലഭിക്കുമെന്ന് നാസ 2007 മാർച്ചിൽ വെളിപ്പെടുത്തുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=nasa070315/&gt; കൂടാതെ ധ്രുവങ്ങൾ മുതൽ 60° വരെയുള്ള അക്ഷാംശങ്ങളിലെ ഗ്രഹത്തിന്റെ പുറംതോട് പെർമാഫോസ്റ്റുമാണ്‌.&lt;ref name=&quot;kostama&quot; /&gt;

ചൊവ്വയുടെ കട്ടികൂടിയ ക്രയോസ്ഫിയറിന്റെ കീഴെയായി വലിയ അളവിൽ ജലഹിമം നിലവിലുണ്ട് എന്നാണ്‌ അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നത്. രണ്ട് ധ്രുവങ്ങളിലും,&lt;ref name=&quot;specials1&quot;/&gt;&lt;ref name=bbc040124/&gt; മധ്യ അക്ഷാംശങ്ങളിലും&lt;ref name=&quot;jsg.utexas.edu&quot;/&gt; വലിയ അളവിൽ ജലഹിമം നിലവിലുണ്ടെന്നാണ്‌ മാർസ് എക്സ്പ്രസ്സ്, മാർസ് റീകണൈസൻസ് എന്നിവയിലെ റഡാറുകൾ നൽകിയ വിവരങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. 2008 ജൂലൈ 31 ന്‌ ഫീനിക്സ് മാർസ് ലാൻഡർ പേടകം ചൊവ്വയിലെ അത്ര ആഴത്തിലല്ലാത്ത മണ്ണിൽ നിന്നും ജലഹിമത്തിന്റെ സാമ്പിളുകൾ ശേഖരിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;spacecraft1&quot;/&gt;

ചൊവ്വയുടെ ഭൂതകാല ചരിത്രത്തിൽ മാരിനെറിസ് താഴവരകൾ രൂപപ്പെട്ടപ്പോൾ ദ്രവ്യജലത്തിന്റെ വലിയൊരു ഒഴുക്ക് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതായി അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു. ഇതിലും ചെറിയ മറ്റൊരു ഒഴുക്ക് 50 ലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്കുമുൻപ് സെർബെറസ് ഫോസ്സെ തുറക്കപ്പെട്ടപ്പോഴും സംഭവിച്ചിരുന്നിരിക്കാം, ഇത് ഇലൈസിയം പ്ലനിറ്റിയയിൽ ഇപ്പോഴും കാണപ്പെടുന്ന തണുത്തുറഞ്ഞ ഹിമജലത്തിന്റെ കടലിന്റെ രൂപപ്പെടലിനു കാരണമായി.&lt;ref name=nature434/&gt; എങ്കിലും ഈ മേഖലയുടെ രൂപവിജ്ഞാനപ്രകാരം ശക്തമായ ഹിമപ്രവാഹങ്ങൾക്ക് സമാനമായ രീതിയിൽ ലാവ പ്രവാഹങ്ങൾ ഒഴുകി ചേർന്നതരത്തിലുള്ളതാണ്‌,&lt;ref name=Kerr2005/&gt; ശേഷം അതബാസ്ക താഴ്വരകളിലെ ശക്തമായ ജലപ്രവാഹങ്ങൾ ഇതിനു മീതെ ഒഴുകിയതുമാകാം.&lt;ref name=Jaeger2007/&gt; മേഖലയിലെ ഡെസിമീറ്റർ തലത്തിലെ പ്രതലസ്വഭാവം, ഗൂസെവ് സമതലങ്ങളോട് സമാനമായ താപീയ ആക്കം, അഗ്നിപർവ്വത ജലധാര സ്തൂപികകളുടെ സാന്നിദ്ധ്യം തുടങ്ങിയവയെല്ലാം ലാവപ്രവാഹ അനുമാനത്തെ പിൻതാങ്ങുന്നുണ്ട്.&lt;ref name = Jaeger2007/&gt; കൂടാതെ പത്തോളം സെന്റീമീറ്റർ ആഴത്തിൽ പദാർത്ഥങ്ങളിൽ ജലത്തിന്റെ അംശം വെറും നാല്‌ ശതമാനം മാത്രമാണ്‌,&lt;ref name=Boynton2007/&gt; അതിനാൽ തന്നെ സാധാരണഗതിയിൽ ജലീകരണം സംഭവിച്ച ധാതുക്കളാണ് അവിടെയുള്ളതെന്ന് അനുമാനിക്കാവുന്നതാണ്,&lt;ref name=Feldman2005/&gt; കൂടാതെ ഇത് നിലവിലെ ഉപരിതലത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന ജലഹിമത്തിന്റെ സ്വഭാവത്തോട് ഒത്തുപോകുന്നുമില്ല.

മാർസ് ഗ്ലോബൽ സർ‌വേയറിലെ ഉയർന്ന റസല്യൂഷനുള്ള മാർസ് ഓർബിറ്റർ ക്യാമറ പകർത്തിയ ചിത്രങ്ങൾ ചൊവ്വോപരിതലത്തിന്റെ ജലത്തിന്റെ ചരിത്രത്തെപ്പറ്റി കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ സഹായിച്ചിട്ടുണ്ട്. വലിയ ജലപാതം സംഭവിച്ച വഴികൾ അതിനോടനുബന്ധിച്ചുള്ള ധാരാളം കൈവഴികൾ എന്നിവയെല്ലാം ചൊവ്വയിൽ കാണപ്പെടുന്നുവെങ്കിലും ചെറിയ തരത്തിൽ ജലപ്രവാഹം നടന്നതായി കാണിക്കുന്ന തെളിവുകളൊന്നും ഗ്രഹത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നില്ല. കാലാവസ്ഥാമാറ്റങ്ങൾ ആ അടയാളങ്ങളെ മായ്ച്ചുകളഞ്ഞതാവാം, അങ്ങനെയെങ്കിൽ അത്തരത്തിലുള്ള നദീതടതാഴവരകൾ വളരെ പഴക്കമുള്ള സവിശേഷതകളായിരിക്കും. ഇത്തരത്തിൽ മാർസ് ഗ്ലോബൽ സർവേയർ, മാർസ് റീകണൈസൻസ് ഓർബിറ്റർ പോലെയുള്ള പേടകങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഉയർന്ന റെസെല്യൂഷൻ ചിത്രങ്ങൾ ഗർത്തങ്ങൾ, ഭൂമിയിലെ  നീർച്ചാലുകൾക്ക് സമാനമായ ഗിരികന്ദര ഭിത്തികൾ തുടങ്ങിയ അനേകം സവിശേഷതകൾ വെളിപ്പെടുത്തിതന്നിട്ടുണ്ട്. ഈ നീർച്ചാലുകൾ ദക്ഷിണാർദ്ധഗോളത്തിലെ ഉന്നതഭൂമേഖലകളായും മദ്ധ്യരേഖയോട് തിരിഞ്ഞുനിൽക്കുന്ന രീതിയിലുമാണ് കാണപ്പെടുന്നത്; ഇവയെല്ലാം ധ്രുവത്തിന് 30° അടുത്ത അക്ഷാംശങ്ങളിലുമാണ് കാണപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=sci288/&gt; കൂടാതെ ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് ഇത്തരം നീർച്ചാലുകൾക്ക് കാലാവസ്ഥാമാറ്റങ്ങൾ കാരണമായി നാശം സംഭവിച്ചില്ലെന്നും മീതെ ഗർത്തങ്ങൾ രൂപപ്പെടുക സംഭവിച്ചില്ലെന്നുമാണ്, ഇത് അവ താരതമ്യേന പ്രായം കുറഞ്ഞ സവിശേഷതകളാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു.

ആറ് വർഷത്തിന്റെ ഇടവേളയിലെടുത്ത ഗ്രഹോപരിതലത്തിന്റെ രണ്ട് ചിത്രങ്ങളിൽ ഊറൽ വഴി അവക്ഷിപ്തപ്പെട്ട ഒരു നീർച്ചാൽ കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഉയർന്ന അളവിൽ ദ്രവജലം അടങ്ങിയ പദാർത്ഥങ്ങൾ മാത്രമേ ഈ രീതിയിലുള്ള പാറ്റേണും നിറവും സൃഷ്ടിക്കുകയുള്ളൂ എന്നാണ്‌ നാസയിലെ ചൊവ്വ പര്യവേഷണം പദ്ധതിയിൽ നേതൃത്വം നൽകുന്ന ശാസ്ത്രജ്ഞനായ മൈക്കൽ മിയെറിന്റെ അഭിപ്രായം. എന്നാൽ ഈ ജലം വർഷപാതം വഴിയോ ഭൂഗർഭത്തിൽ നിന്നോ മറ്റേതെങ്കിലും സ്രോതസ്സിൽ നിന്നും വന്നതാണോ എന്നുള്ളത് ഒരു ചോദ്യമായി നിലനിൽക്കുന്നു.&lt;ref name=nasa061206/&gt; ഉറഞ്ഞ [[കാർബൺഡൈഓക്സൈഡ്]] കാരണമായും ചൊവ്വോപരിതലത്തിലെ ധൂളികളുടെ സ്ഥാനചലനം വഴിയും ഈ അടിയലുകൾ സൃഷ്ടിക്കപ്പെടാം എന്നുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=bbc061206/&gt;&lt;ref name=nasa061206b/&gt;

ജലത്തിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ഹെമറ്റൈറ്റ്, ഗൗഥൈറ്റ് തുടങ്ങിയവ പോലെയുള്ള ധാതുക്കളുടെ സാന്നിദ്ധ്യവും മുൻപ് ഗ്രഹോപരിതലത്തിൽ ദ്രവജലം നിലനിന്നിരുന്നു എന്ന വാദത്തെ സാധൂകരിക്കുന്നവയാണ്‌.&lt;ref name=nasa040303/&gt; 30 സെന്റീമീറ്റർ വരെ വ്യക്തതയോടെ മാർസ് റീകണ്ണിസെൻസ് ഓർബിറ്റർ ശേഖരിച്ച വിവരങ്ങൾ ഗ്രഹോപരിതലത്തിൽ ഒരിക്കൽ ദ്രവജലം നിറഞ്ഞ തടങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു എന്നും ജലം ഒഴുകിയിരുന്നു എന്നുമുള്ള വാദങ്ങളെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ളതായിരുന്നു.&lt;ref name=sci317/&gt; എങ്കിലും 2004 ൽ ഓപ്പർച്യുനിറ്റിയുടെ സമീപത്തുണ്ടായിരുന്ന &quot;എൽ കാപ്പിറ്റാൻ&quot; എന്ന പാറയിൽ ജറോസൈറ്റ് ധാതുവിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. അമ്ലജലത്തിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ മാത്രം രൂപപ്പെടുന്നതാണ്‌ ജറോസൈറ്റ്, ഇതിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം ഒരിക്കൾ ജലം ചൊവ്വയിൽ നിലനിന്നിരുന്നു എന്നതിന്‌ തെളിവാണ്‌.&lt;ref name=nasa101001/&gt;

==== ധ്രുവാവരണങ്ങൾ ====
[[പ്രമാണം:Mars NPArea-PIA00161.jpg|right|thumb|ചൊവ്വയുടെ ഉത്തരധ്രുവാവരണം]]

ചൊവ്വയുടെ രണ്ട് ധ്രുവങ്ങൾക്കും സ്ഥിരമായ ഹിമാവരണങ്ങളുണ്ട്. ഹേമന്തകാലത്ത് അവ സ്ഥിരമായി ഇരുട്ടിലാവുന്നു, ഈ അവസരത്തിൽ തണുപ്പ് വളരെയേറെ വർദ്ധിക്കുകയും അന്തരീക്ഷത്തിന്റെ 25 മുതൽ 30 ശതമാനം വരെ ഭാഗം തണുത്തുറഞ്ഞ് കട്ടിയുള്ള കാർബൺഡൈഓക്സൈഡിന്റെ പലകകൾ രൂപപ്പെടുകയും ചെയ്യും.&lt;ref name=icarus169/&gt; വീണ്ടും സൂര്യപ്രകാശത്തിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിലാകുമ്പോൾ ഈ തണുത്തുറഞ്ഞ കാർബൺഡൈഓക്സൈഡ് വാതകാവസ്ഥയിലേക്ക് മാറാൻ തുടങ്ങും, ഇത് ധ്രുവമേഖലയിൽ മണിക്കൂറിൽ 400 കിലോമീറ്റർ വേഗതയിൽ വരെ വീശിയടിക്കുന്ന ശക്തിയേറിയ കാറ്റുകൾക്ക് കാരണമാകുന്നു. കാലികമായ ഇത്തരം പ്രക്രിയകൾ വലിയ അളവിലുള്ള ധൂളികളും ജലബാഷ്പങ്ങളും വഹിക്കുന്നുണ്ട്, ഇത് ഭൂമിയിലെ പോലെ തുഷാരവും വലിയ സിറസ് മേഘങ്ങളും സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഇത്തരത്തിലുള്ള ഹിമജലത്തിന്റെ മേഘങ്ങളുടെ ചിത്രങ്ങൾ 2004 ഓപ്പർച്യുനിറ്റി പകർത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;clouds&quot;/&gt;

ധ്രുവാവരണങ്ങളുടെ മുഖ്യഘടകം ഹിമജലമാണ്‌. ഉത്തരഭാഗത്തെ ഹേമന്തകാലത്ത് മാത്രം ഉത്തരധ്രുവത്തിൽ ഒരു മീറ്റർ കനമുള്ള തണുത്തുറഞ്ഞ കാർബൺഡൈഓക്സൈഡിന്റെ പാളി രൂപപ്പെടുമ്പോൾ ദക്ഷിണ ധ്രുവത്തിന്‌ സ്ഥിരമായ എട്ട് മീറ്റർ കനത്തിലുള്ള കാർബൺഡൈഓക്സൈഡിന്റെ പാളിയുണ്ട്.&lt;ref name=darling_marspoles/&gt; ഉത്തരഭാഗത്തെ ഗ്രീഷ്മകാലത്ത് ഉത്തരധ്രുവത്തിന്റെ ആവരണത്തിന്‌ ഏകദേശം 1,000 കിലോമീറ്റർ വ്യാസമുണ്ടാകും,&lt;ref name=mira/&gt; ഈ അവസരത്തിൽ ഏതാണ്ട് 16 ലക്ഷം ഘനകിലോമീറ്റർ ഹിമം അതിലുണ്ടായിരിക്കും, ഇവ ഒരേ വിതാനത്തിൽ നിരത്തുകയാണെങ്കിൽ തന്നെ ആവരണത്തിന്‌ രണ്ട് കിലോമീറ്റർ കട്ടിയുണ്ടാകും.&lt;ref name=&quot;brown&quot;/&gt; (ഇതിനെ ഗ്രീൻലാൻഡിലെ 28.5 ലക്ഷം ഘനകിലോമീറ്റർ വരുന്ന ഹിമപാളിയോട് താരതമ്യപ്പെടുത്താവുന്നതാണ്‌.) ദക്ഷിണ ധ്രുവാവരണത്തിന്‌ 350 കിലോമീറ്റർ വ്യാസവും 3 കിലോമീറ്റർ കട്ടിയുമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;phillips&quot;/&gt; ദക്ഷിണധ്രുവത്തിലേയും അതിന്‌ സമീപത്തുമുള്ള ഹിമപാളികളിലേയും ആകെ ഹിമത്തിന്റെ അളവ് ഏതാണ്ട് 16 ലക്ഷം ഘനകിലോമീറ്ററാണെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=sci315/&gt; രണ്ട് ധ്രുവാവരണങ്ങളിലും സർപ്പിളാകൃതിയിലുള്ള പിരികൾ കാണപ്പെടുന്നു, ഇത് വ്യത്യസ്തമായ സൗരതപീകരണവും കൂടെ സംഭവിക്കുന്ന ഹിമത്തിന്റെ ഉത്പാദനം, ബാഷ്പജലത്തിനെ സാന്ദ്രീകരണം എന്നിവയുമൊക്കെ മൂലമാണെന്ന് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=geo32/&gt;&lt;ref name=eas080922/&gt;

ദക്ഷിണധ്രുവത്തിൽ കാലികമായി സംഭവിക്കുന്ന ധ്രുവാവരണത്തിന്റെ രൂപപ്പെടലും ബാഷ്പീകരണവും സർപ്പിളാകൃതിയിലുള്ള ചാലുകൾ സൃഷ്ടിക്കപ്പെടാൻ കാരണമാകുന്നു. ഇവയ്ക്ക് ഒരു മീറ്റർ വരെ കട്ടിയുണ്ടാവും. ബാഷ്പീകരിച്ച കാർബൺഡൈഓക്സൈഡും ജലവും അവയ്ക്കകത്ത് സമ്മർദ്ദം ചെലുത്തുകയും  തണുത്ത ദ്രവങ്ങളുടേയും ഇരുണ്ട നിറത്തിലുള്ള ബസാർട്ട് മണലിന്റേയും ചെളിയുടേയും മിശ്രിതത്തിന്റെ ഗെയ്സറുകൾ (geyser) ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=2006-100/&gt;&lt;ref name=Kieffer2000/&gt;&lt;ref name=Portyankina/&gt;&lt;ref name=Hugh2006/&gt; ഈ പ്രക്രിയകൾക്ക് വേഗം കൂടുതലാണ്‌, ബഹിരാകാശനിരീക്ഷണത്തിൽ ഏതാനും ദിവസങ്ങൾക്കിടയിലോ, ആഴ്ചകൾക്കിടയിലോ, മാസങ്ങൾക്കിടയിലോ ഇവ സംഭവിക്കുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നു.

=== ഭൂമിശാസ്ത്രം ===
[[File:Water ice clouds hanging above Tharsis PIA02653 black background.jpg|thumb|right|250px|വെള്ള, നീല നിറങ്ങളിൽ കാണുന്നത് ഹിമമേഘങ്ങളാണ്.]]
ചന്ദ്രോപരിതലത്തിന്റെ മാപ്പിങ്ങിന്റെ പേരിൽ അറിയപ്പെട്ട ജോഹൻ ഹെയ്റിച്ച് മഡ്ലെർ (Johann Heinrich Mädler) വിൽഹെം ബിയർ എന്നിവരാണ്‌ ആദ്യമായി ചൊവ്വയുടെ മാപ്പിങ്ങ് നടത്തിയത്. ചൊവ്വോപരിതലത്തിന്റെ സവിശേഷതകളിൽ ഭൂരിഭാഗവും സ്ഥിരമാണെന്ന് സമർത്ഥിച്ചുകൊണ്ടാണ്‌ ആവർ ആരംഭിച്ചത്, കൂടാതെ ഗ്രഹത്തിന്റെ ഭ്രമണകാലം കൂടുതൽ കൃത്യതയോടെ കണക്കാക്കുകയും ചെയ്തു. 1840 ൽ കഴിഞ്ഞ പത്തുവർഷത്തെ നിരീക്ഷണങ്ങൾ ക്രോഡീകരിച്ച് മഡ്ലെർ ചൊവ്വയുടെ ആദ്യത്തെ മാപ്പ് തയ്യാറാക്കി. അതിലെ ഒരോ ഭാഗത്തിനും പ്രത്യേകം പേരുകൾ നൽകുന്നതിനുപകരം അവർ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചു സൂചിപ്പിക്കുകയാണ്‌ ചെയ്തത്; അതിലെ മെറിഡിയൻ ബേയ് ന്‌ അതിൽ &quot;a&quot; എന്നായിരുന്നു നൽകിയിരുന്നത്.&lt;ref name=sheehan_ch04/&gt;

നിലവിൽ ചൊവ്വയിലെ സവിശേഷഭാഗങ്ങളുടെ പേരുകൾ വ്യത്യസ്തയിടങ്ങളിൽ നിന്നും നൽകപ്പെട്ടവയാണ്‌. വലിയ ആൽബിഡോ സവിശേഷതകൾക്കെല്ലാം പഴയ പേരുകൾ തന്നെ നിലനിൽക്കുന്നുവെങ്കിലും പുതിയ വിവരങ്ങൾ ലഭ്യമാകുന്ന മുറയ്ക്ക് സവിശേഷതയുടെ സഹജഗുണം വ്യക്തമാക്കുന്ന രീതിയിൽ പുതുക്കപ്പെടാറുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന്‌, നിക്സ് ഒളിമ്പിക്ക (ഒളിമ്പസിലെ മഞ്ഞുകൾ) എന്നത് ഒളിമ്പസ്  മോൺസ് (ഒളിമ്പസ് പർവ്വതം) ആയിമാറി.&lt;ref name=viking_1950_2000/&gt; ഭൂമിയിൽ നിന്നും നിരീക്ഷിക്കുമ്പോൾ കാണപ്പെടുന്നതിനനുസരിച്ച് ചൊവ്വോപരിതലത്തെ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത തരത്തിലുള്ളവയായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു, ആൽബിഡോയിലെ വ്യത്യാസം അനുസരിച്ചാണിത്. മണലും പൊടിയും നിറഞ്ഞതും ചുവന്ന അയൺ ഓക്സൈഡിനാൽ സമ്പുഷ്ടമായ തെളിഞ്ഞഭാഗങ്ങൾ മുൻകാലങ്ങളിൽ ചൊവ്വയിൽ കരഭാഗങ്ങളെന്നായിരുന്നു കരുതിയിരുന്നത്, അറേബിയ ടെറ, ആമസോണിസ് പ്ലാൻഷിയ എന്നിങ്ങനെയായിരുന്നു അവയ്ക്ക് പേരുകൾ നൽകിയിരുന്നത്. ഇരുണ്ട ഭാഗങ്ങൾ കടലുകൾ എന്നും കരുതി, മാരെ എരിത്രയിനം, മാരെ സിറെനം, അറോറെ സീനസ് എന്നിങ്ങനെ ഇത്തരം ഭാഗങ്ങളെ വിളിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭൂമിയിൽ നിന്നും നിരീക്ഷിക്കുമ്പോൾ കാണപ്പെടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ ഇരുണ്ട ഭാഗമാണ്‌ സിർറ്റിസ് മേജർ.&lt;ref name=seds_huygens/&gt; ഉത്തര ധ്രുവത്തിലെ സ്ഥിര ധ്രുവാവരണത്തിനെ പ്ലാനം ബോറിയം എന്നും ദക്ഷിണ ധ്രുവാവരണത്തെ പ്ലാനം ഓസ്ടെയ്ൽ എന്നും വിളിക്കപ്പെട്ടു.

ഗ്രഹത്തിന്റെ ഭ്രമണത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി മധ്യരേഖ കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, ഭൂമിയിലെ പോലെ ചൊവ്വയുടേയും പ്രധാന രേഖാംശവും ഒരു പ്രത്യേക സ്ഥാനത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് കണക്കാക്കിയിരിക്കുന്നത്; മഡ്ലറും ബിയറും 1830 ൽ തയ്യാറാക്കിയ ആദ്യത്തെ മാപ്പിൽ ഒരു രേഖ തിരഞ്ഞെടുക്കുകയായിരുന്നു. 1972 ൽ മാരിനർ 9 പേടകം വളരെയധികം ചിത്രങ്ങൾ അയച്ചുതന്നതിനു ശേഷം, ആദ്യത്തെ രേഖാംശത്തിനോട് യോജിക്കുന്ന രീതിയിൽ ഒരു ചെറിയ ഗർത്തത്തെ (പിന്നീടതിന്‌ എയ്റി-0 എന്ന് നാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു) അടിസ്ഥാനമാക്കി രേഖാംശം 0.0° കണക്കാക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=archinal_caplinger/&gt;

ചൊവ്വയിൽ സമുദ്രങ്ങളില്ലാത്തതിനാൽ തന്നെ 'സമുദ്രനിരപ്പ്' എന്ന സങ്കൽപ്പം ഗ്രഹത്തിന്‌ ബാധകമല്ല, എന്നിരുന്നാലും ഒരു പൂജ്യം ഉന്നതിയെപ്പറ്റിയുള്ള ധാരണ ആവശ്യമാണ്‌. അന്തരീക്ഷമർദ്ദം 610.5 പാസ്കൽ (6.105 mbar) ആയിട്ടുള്ള നിരപ്പിനെ പൂജ്യം ഉന്നതിയായി കണക്കാക്കിയിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=pers66/&gt; ഇത് ജലത്തിന്റെ ത്രൈമുഖബിന്ദു (triple point) മേഖലയാണ്‌, ഭൂമിയിൽ സമുദ്രനിരപ്പിലെ അന്തരീക്ഷമർദ്ദത്തിന്റെ 0.6 ശതമാനമാണ്‌ ഈ നിരപ്പിലെ മർദ്ദം.&lt;ref name=lunine99/&gt;

{{wide image|Victoria_Crater%2C_Cape_Verde-Mars.jpg|800px|2006 ഒക്ടോബർ 16 മുതൽ നവംബർ 6 വരെയുള്ള മൂന്നാഴ്ച കാലയളവിൽ ഓപ്പർച്യുനിറ്റി റോവർ പകർത്തിയ ഏതാണ്ട് യഥാർത്ഥ നിറങ്ങളിലുള്ള ചിത്രം, കേപ്പ് വെർദെയിൽ നിന്നുള്ള വിക്ടോറിയ ഗർത്തത്തിന്റെ കാഴ്ചയാണീ ചിത്രത്തിൽ.}}

==== ഉൽക്കാപതന ഉപരിതലവർണ്ണന ====
ചൊവ്വോപരിതലത്തിന്റെ ശ്രദ്ധേയമായ കാര്യമാണ്‌ അതിന്റെ രണ്ട് തരത്തിലുള്ള വിഭജനം: ലാവാ പ്രവാഹങ്ങൾ വഴി നിരപ്പായതാണ്‌ ഉത്തരാർദ്ധത്തിലെ ഭാഗങ്ങളെങ്കിൽ അതിനു വിഭിന്നമായി ഉൽക്കാപതന ഗർത്തങ്ങളും കുഴികളും ഉള്ളതാണ്‌ ദക്ഷിണാർദ്ധഭാഗം. 1980 ൽ മുന്നോട്ട് വയ്ക്കപ്പെട്ടതും 2008 ലെ ഗവേഷണത്തിൽ സ്വീകരിച്ച സിദ്ധാന്തം പ്രകാരം, 400 കോടി വർഷങ്ങൾക്കുമുൻപ് ചന്ദ്രന്റെ പത്തിലൊന്നുമുതൽ മൂന്നിൽ രണ്ട് വരെ വലിപ്പമുണ്ടായിരിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ടായിരുന്ന ഒരു വസ്തുവുമായി ഗ്രഹം കൂട്ടിയിടിക്കുകയുണ്ടായി. ഇതിന്റെ പ്രാമാണ്യം ഉറപ്പാണെങ്കിൽ, ഈ കൂട്ടിയിടിയുടെ ഫലമായി 10,600 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ളതും 8,500 കിലോമീറ്റർ വീതിയുള്ളതുമായ, ഏതാണ്ട് യൂറോപ്പ്, ഏഷ്യ ഓസ്ട്രേലിയ എന്നിവ കൂടിച്ചേർന്നാലുള്ളത്ര വലിപ്പമുള്ള, ഗർത്തം സൃഷ്ടിച്ചുണ്ടാകണം, അങ്ങനെയെങ്കിൽ അത് വലിപ്പത്തിൽ ചന്ദ്രനിലെ എയ്ത്കൻ തടത്തിനേക്കാൾ കൂടുതലും സൗരയൂഥത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതുമായിരിക്കും.&lt;ref name=northcratersn/&gt;&lt;ref name=northcraterguard /&gt;

വളരെയധികം ഉൽക്കാപതന ഗർത്തങ്ങൾ ചൊവ്വയിലുണ്ട്: 5 കിലോമീറ്റർ മുതൽ മുകളിലോട്ട് വ്യാസമുള്ള ഏതാണ്ട് 43,000 ഗർത്തങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=wright03/&gt; ഇതിൽ ഏറ്റവും വലിയതായി കണക്കാക്കിയിട്ടുള്ളത് ഹെല്ലാസ് ഗർത്തമാണ്‌, ഭൂമിയിൽ നിന്നും വീക്ഷിക്കുമ്പോൾ ദൃശ്യമാകുന്ന തെളിഞ്ഞ ഒരു ആൽബിഡോ സവിശേഷ ഭാഗമാണിത്.&lt;ref name=ucar_geography/&gt; പിണ്ഡത്തിൽ ഭൂമിയേക്കാൾ ചെറുതായതിനാൽ തന്നെ ഗ്രഹവുമായി കൂട്ടിയിടിക്കുന്ന വസ്തുക്കൾ എണ്ണം ഭൂമിയുടേതിന്റെ പകുതിയായിരിക്കാനാണ്‌ സാധ്യത. എന്നിരുന്നാലും ഛിന്നഗ്രഹവലയത്തിന്റെ സമീപത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതുകൊണ്ട് ആ ഭാഗത്ത് നിന്നുള്ള വസ്തുക്കളുമായി കൂട്ടിയിടിക്കാനുള്ള സാദ്ധ്യത കൂടുതലാണ്‌. ഇതുകൂടാതെ വ്യാഴത്തിന്റെ പരിക്രമണവലയത്തിൽ വരുന്ന ഹ്രസ്വകാല വാൽനക്ഷത്രങ്ങളുമായി കൂട്ടിയിടിക്കാനുള്ള സാധ്യതയും കൂടുതലാണ്‌.&lt;ref name=emp9/&gt; ഇങ്ങനയൊക്കെയാണെങ്കിലും ഉൽക്കാപതനങ്ങൾക്കെതിരെ അന്തരീക്ഷത്തിന്റെ സം‌രക്ഷണമുള്ളതിനാൽ ചന്ദ്രനെ അപേക്ഷിച്ച് ചൊവ്വയിൽ കുറച്ചേ ഗർത്തങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നുള്ളൂ. ഉൽക്കാപതനത്തെ തുടർന്ന് ആ ഉപരിതലഭാഗത്തിന്‌ നനവ് വരുന്നതായി ചില ഗർത്തങ്ങളുടെ രൂപഘടന സൂചന നൽകുന്നുണ്ട്.&lt;ref name=emp45/&gt;

==== ടെക്റ്റോണിക് മേഖലകൾ ====
{{Double image|right|Olympus  Mons.jpeg|{{#expr: (200 * (692 / 1448)) round 0}}|Mars  caves from NASA orbiters.jpg|{{#expr: (200 * (1890 / 1265)) round 0}}|സൗരയൂഥത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരംകൂടിയ പർവ്വതമായ ഒളിമ്പസ് മോൺസ്.|മാർസ് ഒഡീസ്സി ഓർബിറ്ററിലെ തെർമൽ എമിഷൻ ഇമേജിനറി സിസ്റ്റം (THEMIS) പകർത്തിയ ചൊവ്വയിലെ ഗുഹാമുഖങ്ങളുടെ ദൃശ്യം. ഇവയ്ക്ക് ഇപ്രകാരം പേരുകൾ നൽകപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു: (A) Dena, (B) Chloe, (C) Wendy, (D) Annie, (E) Abby (left) and Nikki, and (F) Jeanne.}}

ഷീൽഡ് അഗ്നിപർവ്വതമായ ഒളിമ്പസ് മോൺസിന് 27 കിലോ മീറ്റർ ഉയരമുണ്ട്, ഇതാണ് സൗരയൂഥത്തിൽ അറിയുന്നതിൽ വച്ച് ഏറ്റവും വലിയ പർവ്വതം.&lt;ref name=glenday09/&gt; ഉയർന്ന താർസിസ് മേഖലയിലാണ് ഈ നിർജ്ജീവമായ അഗ്നിപർവ്വതം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്, ആ മേഖലയിൽ തന്നെ ഏതാനും വലിയ മറ്റ് അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളുമുണ്ട്. 8.8 കിലോമീറ്റർ ഉയരമുള്ള എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടിയേക്കാൾ മൂന്നിരട്ടി ഉയരമുണ്ട് ഒളിമ്പസ് മോൺസിന്.&lt;ref name=scsdes49/&gt;

വലിയ മലയിടുക്കായ വാലെസ് മറൈനെറിസിന് (മാരിനറ് വാലീസ് എന്നതിന്റെ ലത്തീൻ രൂപം, പഴയ മാപ്പുകളിൽ അഗതഡെയ്മൺ എന്നാണറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്) 4,000 കിലോമീറ്റർ നീളവും 7 കിലോമീറ്റർ താഴ്ചയുമുണ്ട്. യൂറോപ്പിന്റെ നീളത്തിനു തുല്യമാണിതിന്റെ നീളം, ഗ്രഹത്തിന്റെ ചുറ്റളവിന്റെ അഞ്ചിലൊന്ന് വരും ഈ നീളം. താരതമ്യത്തിന്, ഭൂമിയിലെ ഗ്രാന്റ് കാന്യണിന് വെറും 446 കിലോമീറ്റർ നീളവും 2 കിലോമീറ്റർ താഴ്ചയും മാത്രമാണുള്ളതെന്ന വസ്തുത കണക്കിലെടുത്താൽ മതിയാകും. താർസിസ് മേഖലയിലെ ഗ്രഹത്തിന്റെ പുറംതോട് വീർക്കുകയും പിന്നീട് ഇടിയുകയും ചെയ്താണ് വാലെസ് മറൈനെറിസ് രൂപപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. മറ്റൊരു വലിയ മലയിടുക്കാണ് മആദിം വാലിസ് (ചൊവ്വയുടെ ഹീബ്രു പദമാണ് മആദിം). 700 കിലോമീറ്റർ നീളവും 20 കിലോമീറ്റർ വീതിയും 2 കിലോമീറ്റർ വരെ താഴ്ചയുമുള്ള ഇതും ഗ്രാന്റ് കാന്യണിനേക്കാൾ വളരെ നീളം കൂടിയതാണ്. ഭൂതകാലത്ത് ഇതിനകത്ത് ജലം നിറഞ്ഞിരുന്നുവെന്ന് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=lucchita_rosanova/&gt;

==== മറ്റ് സവിശേഷതകൾ ====
[[File:USGS-MarsMap-sim3292-20140714-crop.png|thumb|left|200px|ചൊവ്വയുടെ ജിയോളജിക്കൽ മാപ്പ്]]
നാസയുടെ മാർസ് ഒഡീസ്സി ഓർബിറ്ററിലെ തെർമൽ എമിഷൻ ഇമേജിങ്ങ് സിസ്റ്റത്തിൽ (THEMIS) നിന്നുള്ള ചിത്രങ്ങളിൽ ആർഷിയ മോൺസ് അഗ്നിപർവ്വതത്തിന്റെ പാർശ്വഭാഗങ്ങളിൽ അതിനകത്തേക്കായി ഏഴ് ഗുഹാമുഖങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=cushing_titus_wynn07/&gt;  ഈ ഗുഹകൾക്കെല്ലാം അവ കണ്ടെത്തിയവരുടെ ഇഷ്ടവ്യക്തികളുടെ നാമങ്ങളാണ്‌ നൽകിയിരിക്കുന്നത്, അവയെ മൊത്തത്തിൽ &quot;ഏഴ് സഹോദരിമാർ&quot; എന്നും വിളിക്കുന്നു.&lt;ref name=nau070328/&gt; 100 മീറ്റർ മുതൽ 252 മീറ്റർ വരെയാണ്‌ ഈ ഗുഹാമുഖങ്ങളുടെ വീതി, 73 മീറ്റർ മുതൽ 96 മീറ്റർ വരെ ആഴം ഇവയ്ക്കുണ്ടായിരിക്കാം. കൂടുതൽ ഗുഹകളുടേയും അടിഭാഗത്ത് പ്രകാശം എത്താത്തതിനാൽ അവയ്ക്ക് ഉദ്ദേശിക്കുന്നതിനേക്കാൾ കൂടുതൽ ആഴം ഉണ്ടായിരിക്കാനും, ഉപരിതലത്തിനു കീഴെ കൂടുതൽ വീതിയുണ്ടായിരിക്കാനും സാധ്യതയുണ്ട്. &quot;ദേന&quot; മാത്രം ഇതിൽ വ്യത്യസ്തമാണ്‌, അതിന്റെ അടിഭാഗം കാണാൻ സാധിക്കുന്നുണ്ട്, ആഴം ഏതാണ്ട് 130 മീറ്റർ ഉണ്ടെന്നും കണക്കാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഈ ഗുഹകളുടെ അന്തർഭാഗങ്ങൾ ഗ്രഹോപരിതലത്തിൽ പതിക്കുന്ന അൾട്രാവയലറ്റ് വികിരണങ്ങൾ, സൗരജ്വാലകൾ, ഉന്നതോർജ്ജ കണികളുടെ കൂട്ടിയിടികൾ തുടങ്ങിയവയിൽ നിന്നും മുക്തമായിരിക്കാനും സാധ്യതയുണ്ട്.&lt;ref name=bbc070317/&gt;

=== അന്തരീക്ഷം ===
{{Double image stack|right|Mars atmosphere.jpg|Martian Methane Map.jpg|200|താഴ്ന്ന വിതാനത്തിലുള്ള പരിക്രമണപാതയിൽ നിന്നും വീക്ഷിക്കുമ്പോൾ ദൃശ്യമാകുന്നു ചൊവ്വയുടെ നേരിയ അന്തരീക്ഷം.|ഉത്തര ഗ്രീഷ്മകാലത്ത് ചൊവ്വയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ മീഥെയ്ൻ പുകച്ചുരുളുകൾ കണ്ടെത്തിയതിന്റെ തെളിവ്, നാസയിൽ നിന്ന്.}}

400 കോടി വർഷങ്ങൾക്കുമുൻപ് ചൊവ്വയ്ക്ക് അതിന്റെ [[കാന്തമണ്ഡലം]] നഷ്ടമായി,&lt;ref name=&quot;swind&quot;/&gt; അതുകൊണ്ട് തന്നെ ചൊവ്വയുടെ അയണോസ്ഫിയറുമായി സൗരക്കാറ്റുകൾ നേരിട്ട് പ്രതിപ്രവർത്തിക്കുന്നു, ഇത് സ്വാഭാവിക രീതിയിൽ ആറ്റങ്ങൾ കൊഴിഞ്ഞു പോയാൽ സംഭവിക്കുന്നതിനെക്കാൾ കൂടുതൽ വേഗത്തിൽ അന്തരീക്ഷത്തിന്റെ കട്ടി കുറക്കുകയുണ്ടായി. അന്തരീക്ഷത്തിലെ അയണീകരിക്കപ്പെട്ട കണികകൾ ഗ്രഹത്തിനു പിന്നിൽ വാലുപോലെ ബഹിരാകാശത്തേക്ക് നീണ്ടുകിടക്കുന്നതായി  മാർസ് ഗ്ലോബൽ സർ‌വേയർ, മാർസ് എക്പ്രസ്സ് എന്നീ പര്യവേഷണപേടകങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;swind&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;swind2&quot;/&gt; ഭൂമിയുടേതുമായി താരതമ്യം ചെയ്തുനോക്കുമ്പോൾ ചൊവ്വയുടെ അന്തരീക്ഷം വളരെ നേരിയതാണ്‌. അന്തരീക്ഷമർദ്ദം ഒളിമ്പസ് മോൺസിൽ 30 പാസ്കൽ മുതൽ ഹെല്ലാസ് പ്ലാനിറ്റിയയിൽ 1,155 പാസ്കൽ വരെയുമാണ്‌, ശരാശരി മർദ്ദം 600 പാസ്കലാണ്‌.&lt;ref name=bolonkin09/&gt; ചൊവ്വയിലെ ഉപരിതല മർദ്ദം ഭൂമിയിൽ ഉപരിതലത്തിൽ നിന്നും 35 കിലോമീറ്റർ&lt;ref name=atkinson07/&gt; ഉയരെ അനുഭവപ്പെടുന്ന മർദ്ദത്തോട് തുല്യമായതാണ്‌. ഇത് ഭൂമിയിലെ ഉപരിതല മർദ്ദത്തിന്റെ ഒരു ശതമാനത്തേക്കാൾ കുറഞ്ഞതാണ്‌, 101.3 കിലോപാസ്കലാണ്‌ ഭൂമിയിലെ ഉപരിതലമർദ്ദം. പ്രധാന അന്തരീക്ഷഭാഗത്തിന്റെ ഉയരം ഏതാണ്ട് 10.8 കിലോമീറ്ററാണ്‌,&lt;ref name=carr06/&gt; ഇത് ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷ ഉയരത്തിനേക്കാൾ (6 കിലോമീറ്റർ) ഉയർന്നതാണ്‌, ചൊവ്വയിലെ ഉപരിതല ആകർഷണബലം ഭൂമിയുടേതിന്റെ 38% മാത്രമേ വരുന്നുള്ളൂ എന്നതിനാലാണിത്, കുറഞ്ഞ താപനിലയും ശരാശരി 50 ശതമാനം തന്മാത്രാ ഭാരവും കാരണം അങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നു.

95 ശതമാനമുള്ള കാർബൺഡൈഓക്സൈഡ്, 3 ശതമാനമുള്ള നൈട്രജൻ, 1.6 ശതമാനമുള്ള ആർഗൺ എന്നിവ ചൊവ്വയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിലുണ്ട്, കൂടാതെ ജലവും ഓക്സിജനും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നതിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;nssdc&quot; /&gt; ഏകദേശം 1.5 [[മൈക്രോമീറ്റർ]] വലിപ്പത്തിലുള്ള ധൂളികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന അന്തരീക്ഷം കുറച്ച് പൊടി നിറഞ്ഞതാണ്‌, ഇത് ഗ്രഹോപരിതലത്തിൽ നിന്നും നോക്കുമ്പോൾ ആകാശം കപിലവർണ്ണത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നതിന്‌ കാരണമാകുന്നു.&lt;ref name=&quot;dusty&quot;/&gt;

30 ppb എന്ന നിരക്കിൽ ചൊവ്വയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ [[മീഥെയ്ൻ]] അടങ്ങിയിരിക്കുന്നതായി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;methane-me&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;methane&quot;/&gt; നേരിയ പുകച്ചുരുളുകൾ പോലെ ഇവ കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്, ഇത് അവ പ്രത്യേക ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും പുറത്തുവരുന്നതാണെന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഉത്തരഭാഗത്തെ മധ്യവേനലിൽ പ്രവഹിച്ച പുകച്ചുരുളുകളിൽ 19,000 ടൺ മീഥെയ്ൻ അടങ്ങിയിരുന്നു, സ്രോതസ്സിൽ നിന്നും സെക്കന്റിൽ 0.6 കിലോഗ്രാം എന്ന നിരക്കിലാണിത് വരുന്നതെന്ന് കണക്കാക്കിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=plumes/&gt;&lt;ref name=hand08/&gt; രണ്ട് സ്രോതസ്സുകളുണ്ടായിരിക്കാമെന്നാണ്‌ അവയുടെ രൂപത്തിൽ നിന്നും മനസ്സിലാകുന്നത്, ആദ്യത്തേത് 30° ഉത്തര അക്ഷാശംത്തിനും, 260° പശ്ചിമ രേഖാംശത്തിന്‌ സമീപത്തായും രണ്ടാമത്തേത് 0° ക്കും, 310° പശ്ചിമരേഖാംശത്തിനും സമീപമായും ആണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=plumes /&gt; ഈ രീതിയിൽ ചൊവ്വയിൽ പ്രതിവർഷം 270 ടൺ മീഥെയ്ൻ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട് എന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=plumes /&gt;&lt;ref name=&quot;results&quot;/&gt;

ഇത്തരത്തിൽ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന മീഥെയൻ വിഘടിക്കുന്നതിന്‌ 6 ഭൗമമാസങ്ങൾ മുതൽ 4 ഭൗമവർഷങ്ങൾ വരെ എടുക്കാം എന്ന് കണക്കാക്കുന്നു.&lt;ref name=plumes /&gt;&lt;ref name=nature460/&gt; വാതകത്തിന്റെ സജീവമായ സ്രോതസ്സ് ഗ്രഹത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു എന്നാണ്‌ ഈ ദ്രുതഗതിയിലുള്ള മാറ്റങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. അഗ്നിപർവ്വത പ്രവർത്തനങ്ങൾ, വാൽനക്ഷത്രങ്ങളുടെ പതനം, മീഥെയ്ൻ ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്ന സൂക്ഷ്മജൈവാണുക്കൾ തുടങ്ങിയവയാണ്‌ സാധ്യതയുള്ള സ്രോതസ്സുകൾ. ജലം, കാർബൺഡൈഓക്സൈഡ്, ധാതു ഒലീവൈൻ ഉൾപ്പെടുന്ന അജൈവപ്രക്രിയയായ സെർപ്പെന്റൈനൈസേഷൻ{{Ref label|ഖ|ഖ|none}} വഴിയും മീഥെയ്ൻ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടാം, ധാതു ഒലീവൈൻ ചൊവ്വയിൽ നിലവിലുണ്ട് എന്നും അറിവുള്ള കാര്യമാണ്‌.&lt;ref name=&quot;olivine&quot;/&gt;

=== കാലാവസ്ഥ ===
[[പ്രമാണം:2005-1103mars-full.jpg|thumb|2005 ഒക്ടോബർ 28 ഹബിൾ ബഹിരാകാശ ദൂരദർശിനി പകർത്തിയ ചിത്രം, മണൽ കൊടുങ്കാറ്റുകളും ചിത്രത്തിൽ കാണാൻ സാധിക്കും.]]

സമാന ഭ്രമണകാലം കാരണമായി സൗരയൂഥത്തിൽ ചൊവ്വയാണ്‌ ഭൂമിയോട് ഏറ്റവും കൂടുതൽ സദൃശമായിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും ചൊവ്വയിലെ ഋതുക്കളുടെ ദൈർഘ്യം ഭൂമിയിലേതിന്റെ ഇരട്ടി വരും, സൂര്യനിൽ നിന്നുള്ള ദൂരക്കൂടുതലുള്ളതിനാൽ ഒരു ചൊവ്വാവർഷം ഏകദേശം രണ്ട് ഭൗമവർഷത്തിന്‌ തുല്യമായി വരും. ഊഷ്മാവ് ശിശിരകാലത്ത് ധ്രുവങ്ങളിൽ -87 ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസ് വരെ താഴുകയും ഗ്രീഷ്മകാലത്ത് -5 ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസ് വരെ ഉയരുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=&quot;h&quot;/&gt; കട്ടി കുറഞ്ഞ അന്തരീക്ഷമായതിനാൽ കൂടുതൽ സൗരതാപത്തെ സംഭരിക്കാൻ സാധ്യമാവാത്തതും, കുറഞ്ഞ അന്തരീക്ഷമർദ്ദം, ചൊവ്വയിലെ മണ്ണിന്റെ കുറഞ്ഞ താപീയ ആക്കം തുടങ്ങിയവ കാരണമായാണ് ഊഷ്മാവിൽ ഇത്ര വലിയ വ്യതിയാനം ഉണ്ടാകുന്നത്.&lt;ref name=nasa_surface/&gt; സൂര്യനിൽ നിന്നും ഭൂമിയേക്കാൾ 1.52 ഇരട്ടി അകലത്തിലുമാണ് ഗ്രഹം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്, അതു കാരണം സൂര്യപ്രകാശത്തിന്റെ 43 ശതമാനം മാത്രമേ ഗ്രഹത്തിന് ലഭ്യമാകുന്നുള്ളൂ.&lt;ref name=disc920901/&gt;

ഭൂമിക്ക് സമാനമായ പരിക്രമണപഥമാണ് ചൊവ്വയുടേതെങ്കിൽ അച്ചുതണ്ടിന്റെ ചെരിവും സമാനമായതിനാൽ ചൊവ്വയിലെ ഋതുക്കളും ഭൂമിയേടേതിന് സമാനമാകുമായിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും താരതമ്യേന വലിയ ഉത്കേന്ദ്രതയുള്ള ചൊവ്വയുടെ പരിക്രമണപഥം വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തുന്നുണ്ട്. ചൊവ്വ ഉപസൗരത്തിലായിരിക്കുമ്പോൾ ദക്ഷിണ ധ്രുവത്തിൽ വേനൽ കാലമായിരിക്കും ഉത്തരധ്രുവത്തിൽ ശിശിരകാലവും, അപസൗരത്തിലായിരിക്കുമ്പോൾ ദക്ഷിണധ്രുവത്തിൽ ശിശിരകാലവും ഉത്തര ധ്രുവത്തിൽ വേനൽ കാലവുമായിരിക്കും. തത്ഫലമായി ദക്ഷിണധ്രുവത്തിലെ കാലാവസ്ഥ കൂടുതൽ കടുത്തതും ഉത്തരധ്രുവത്തിലേത് വീര്യം കുറഞ്ഞതുമായിത്തീരുന്നു. വേനൽ കാലത്ത് ദക്ഷിണ ധ്രുവത്തിൽ താപനില 30 ഡിഗ്രിവരെയെത്തുന്നു ഇത് സമാന ഉത്തരധ്രുവ കാലാവസ്ഥയിലേതിനേക്കാൾ ചൂട് കൂടുതലാണ്.&lt;ref name=goodman97/&gt;

ചൊവ്വയിലാണ് സൗരയൂഥത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ മണൽക്കാറ്റുകൾ വീശുന്നത്. ചെറിയ മേഖലയിൽ മാത്രം വീശുന്നതുമുതൽ ഗ്രഹം മുഴുവൻ വീശിയടിക്കുന്ന ഭീമൻ മണൽക്കാറ്റുകൾ വരെ ഉണ്ടാകുന്നു. ഗ്രഹം സൂര്യനോട് അടുത്തിരിക്കുന്ന അവസ്ഥയിലാണ് കാറ്റ് വീശുന്നത്‌ കൂടുതലായി കാണുന്നത്, ആ അവസരങ്ങളിൽ ആഗോളതാപനില വർദ്ധിക്കുന്നതായും കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=philips01/&gt;

== പരിക്രമണവും ഭ്രമണവും ==
[[File:OSIRIS Mars true color.jpg|thumb|left|200px|[[റോസെറ്റ ബഹിരാകാശ ദൗത്യം|റോസെറ്റയിലെ]] [[ഓപ്റ്റിക്കൽ, സ്പെക്ട്രോസ്കോപിക് ആന്റ് ഇൻഫ്രാറെഡ് റിമോട്ട് ഇമേജിങ് സിസ്റ്റം|ഓസിറിസ്]] ഉപകരണം ഉപയോഗിച്ച് എടുത്ത [[ചൊവ്വ|ചൊവ്വയുടെ]] ചിത്രം.]]

സൂര്യനിൽ നിന്നും ശരാശരി 23 കോടി കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ്‌ ചൊവ്വ പരിക്രമണം ചെയ്യുന്നത്, പരിക്രമണ കാലം 687 ഭൗമദിനങ്ങൾക്ക് തുല്യമാണ്‌. ചൊവ്വയിലെ ഒരു സൗരദിനം ഭൂമിയിലേതിനേക്കാൾ അല്പം മാത്രം നീളമുള്ളതാണ്‌: 24 മണിക്കൂറും 39 മിനുട്ടും, 35.244 സെക്കന്റുകളും. ഒരു ചൊവ്വ വർഷം 1.8809 ഭൗമ വർഷത്തിനു തുല്യമാണ്‌, അതായത് 1 വർഷവും 320 ദിവസവും 18.2 മണിക്കൂറും.&lt;ref name=&quot;nssdc&quot; /&gt;

25.19 ഡിഗ്രിയാണ്‌ ചൊവ്വയുടെ അച്ചുതണ്ടിന്റെ ചെരിവ്, ഇത് ഏതാണ്ട് ഭൂമിയുടെ അച്ചുതണ്ട് ചെരിവിനോട് സമാനമാണ്‌.&lt;ref name=&quot;nssdc&quot; /&gt; അതുകൊണ്ടു തന്നെ വർഷത്തിന്റെ നീളം കൂടുതലായതിനാൽ ദൈർഘ്യം കൂടുതലുണ്ടെങ്കിലും ചൊവ്വയിലെ ഋതുക്കൾ ഭൂമിയിലുള്ളതു പോലെയാണ്‌. നിലവിൽ ദീനെബാണ്‌ (''Deneb'') ചൊവ്വയുടെ ഉത്തരധ്രുവ നക്ഷത്രം.&lt;ref name=barlow08/&gt; ചൊവ്വ ഏപ്രിൽ 2009 ന്‌&lt;ref name=mars2010/&gt; ഉപസൗരത്തിലും മാർച്ച് 2010 ന്‌&lt;ref name=mars2010/&gt; അപസൗരത്തിലുമായിരുന്നു.

സൗരയൂഥത്തിലെ ബുധനൊഴികെയുള്ള മറ്റ് ആറ് ഗ്രഹങ്ങളേക്കാളും അല്പം കൂടിയ 0.09 ഉത്കേന്ദ്രതയോടുകൂടിയ പരിക്രമണപാതയാണ്‌ ചൊവ്വയുടേത്. മുൻപ് ചൊവ്വയ്ക്കും കൂടുതൽ വൃത്താകാരമായ ഭ്രമണപഥമായിരുന്നുവെന്നാണ്‌ ഗവേഷണങ്ങൾ കാണിക്കുന്നത്. 13.5 ലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്കു മുൻപ് പാതയുടെ ഉത്കേന്ദ്രത 0.002 മാത്രമായിരുന്നു, ഇത് ഇന്നത്തെ ഭൂമിയുടെ പാതയുടേതിനേക്കാൾ കുറവാണ്‌.&lt;ref name=mars_eccentricity/&gt; ചൊവ്വയുടെ ഉത്കേന്ദ്രത ചക്രം 96,000 ഭൗമവർഷങ്ങൾക്ക് തുല്യമാണെങ്കിൽ ഭൂമിയുടേത് 100,000 വർഷമാണ്‌.&lt;ref name=Meeus2003/&gt; എങ്കിലും ചൊവ്വയ്ക്ക് 22 ലക്ഷം ഭൗമവർഷങ്ങൾക്ക് തുല്യമായ ഉത്കേന്ദ്രത ചക്രം കൂടിയുണ്ട്, ഇത് ഗ്രാഫുകളിൽ 96,000 വർഷ ഇടവേളയോടുകൂടിയ ചക്രങ്ങളെ കവച്ചുവയ്ക്കുന്നു. കഴിഞ്ഞ 35,000 വർഷങ്ങളായി ചൊവ്വപഥത്തിന്റെ ഉത്കേന്ദ്രത മറ്റ് ഗ്രഹങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ആകർഷണബലങ്ങളാൽ വർദ്ധിച്ചുവരികയാണ്‌. അടുത്ത 25,000 വർഷത്തേക്കു കൂടി ഭൂമിയുമായി അടുത്തുവരുന്ന ദൂരത്തിൽ കുറവ് സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കും.&lt;ref name=Baalke2003/&gt;


&lt;center&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:800px;&quot;
|-
|style=&quot;border:0px;&quot;|[[പ്രമാണം:ThePlanets Orbits Ceres Mars PolarView.svg|260px]]
|style=&quot;border:0px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size: smaller;&quot;&gt;ഉത്തരക്രാന്തിവൃത്തത്തിൽ നിന്നും വീക്ഷിക്കുന്ന അവസ്ഥയിലെ ചൊവ്വയും ഛിന്നഗ്രഹ വലയത്തിലെ സീറെസും തമ്മിലുള്ള താരതമ്യമാണ്‌ ഇടതുവശത്തെ ചിത്രത്തിലുള്ളത്, ആരോഹണ പർവ്വത്തിൽ നിന്നുമുള്ള കാഴ്ചയാണ്‌ വലതുവശത്തെ ചിത്രത്തിൽ. ക്രാന്തിവൃത്തത്തിന്‌ ദക്ഷിണഭാഗത്തുള്ളത് കടുത്ത നിറങ്ങളിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്നു. [[ഉപസൗരവും]] (q)  അപസൗരവും (Q) അവ സംഭവിക്കുന്ന ഏറ്റവും അടുത്ത തിയ്യതിയോടുകൂടി കാണിച്ചിരിക്കുന്നു. ചൊവ്വയുടെ പരിക്രമണപഥം ചുവപ്പ് നിറത്തിലും സീറെസിന്റേത് മഞ്ഞ നിറത്തിലും കാണിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;/span&gt;
|style=&quot;border:0px;&quot;|[[പ്രമാണം:ThePlanets Orbits Ceres Mars.svg|260px]]
|}
&lt;/center&gt;

== ഉപഗ്രഹങ്ങൾ ==
[[പ്രമാണം:Phobos deimos diff rotated.jpg|thumb|ഫോബോസും (ഇടത്ത്) ഡീമോസും (വലത്ത്)]]

[[ഫോബോസ് (ഉപഗ്രഹം)|ഫോബോസ്]], ഡീമോസ് എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് സ്വാഭാവിക ഉപഗ്രഹങ്ങളാണ് ചൊവ്വയ്ക്കുള്ളത്. ഈ ഉപഗ്രഹങ്ങളുടെ ഉല്പത്തിയെ കുറിച്ച് വ്യക്തമായ വിവരങ്ങൾ അറിയില്ലെങ്കിലും ചൊവ്വ ആകർഷണവലയത്തിൽ പെടുത്തിയ ക്ഷുദ്രഗ്രഹങ്ങളായിരിക്കാമെന്നാണ് അവയുടെ ഘടന സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.&lt;ref name=esa31031/&gt;

1877 ൽ അസഫ് ഹാളാണ് (Asaph Hall) രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളേയും കണ്ടെത്തിയത്, ഗ്രീക്ക് ഐതിഹ്യത്തിലെ യുദ്ധ ദേവനായ എയ്റീസിനെ പടക്കളത്തിൽ അനുഗമിക്കുന്ന മക്കളായ ഫോബോസ്, ഡീമോസ് എന്നീ കഥാപാത്രങ്ങളുടെ നാമങ്ങളാണ് ഗ്രഹത്തിന് നൽകിയത്. റോമക്കാർക്ക് എയ്റീസ് എന്നാൽ ചൊവ്വാ ഗ്രഹമാണ്.&lt;ref name=theoi/&gt;&lt;ref name=qjras19/&gt;

ഭൂമിയിലെ നിന്നും ചന്ദ്രനെ വീക്ഷിക്കുമ്പോഴുണ്ടാകുന്ന അനുഭവത്തിൽ നിന്നും വളരെ വ്യത്യസ്തമാണ് ചൊവ്വോപരിതലത്തിൽ നിന്നും ഫോബോസും ഡീമോസും കാണപ്പെടുന്നത്. ഫോബോസ് പടിഞ്ഞാറുദിക്കുകയും കിഴക്കസ്തമിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, 11 മണിക്കൂറിനുശേഷം വീണ്ടും ഉദിക്കുന്നു, ഡീമോസിന്റെ പരിക്രമണമാണെങ്കിൽ ചൊവ്വയുടെ ഭ്രമണത്തിൽ നിന്നും അല്പം മാത്രം വ്യത്യാസമുള്ളതാണ്, വളരെ പതുക്കെയാണ് ഇത്  കിഴക്കു നിന്നും ഉദിക്കുന്നത്. 30 മണിക്കൂർ മാത്രമാണ് പരിക്രമണദൈർഘ്യമെങ്കിലും ചൊവ്വയുടെ ഭ്രമണത്തിന് അല്പം മാത്രം കുറഞ്ഞ രീതിയിൽ പരിക്രമണം ചെയ്യുന്ന ഡീമോസ് പടിഞ്ഞാറ് അസ്തമിക്കാൻ 2.7 ദിവസമെടുക്കുന്നു, വീണ്ടുമുദിക്കാൻ ഇതുപോലെ കൂടുതൽ സമയമെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;phobos.html&quot;/&gt;

ഫോബോസിന്റെ പരിക്രമണം സ്ഥിരപരിക്രമണ ഉയരത്തിനു താഴെയായതിനാൽ ചൊവ്വയുടെ വലിവുബലങ്ങൾ പതുക്കെ ഈ പരിക്രമണ ഉയരം കുറച്ചുകൊണ്ടു വരുന്നുണ്ട്. 5 കോടി വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാൽ ഉപഗ്രഹം ചൊവ്വയിൽ പതിക്കുകയോ ചിന്നിച്ചിതറി ഗ്രഹത്തിനു ചുറ്റും വളയം രൂപപ്പെടുത്തുകയോ ചെയ്യുന്നതാണ്.&lt;ref name=&quot;phobos.html&quot; /&gt;

ഇതുവരെ രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളുടേയും ഉല്പത്തി നന്നായി മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിച്ചിട്ടില്ല. അവയുടെ കുറഞ്ഞ ആൽബിഡോയും കാർബണിക കോണ്ഡ്രൈറ്റടങ്ങിയ ഘടനയും ക്ഷുദ്രഗ്രഹങ്ങളോട് സാമ്യം ജനിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ ആകർഷണ വലയത്തിൽപ്പെട്ട ക്ഷുദ്രഗ്രഹങ്ങളാണവ എന്ന സിദ്ധാന്തത്തിന് ബലം പകരുന്നു. ഫോബോസിന്റെ അസ്ഥിര പരിക്രമണം അതിനെ അടുത്ത കാലത്ത് പിടിച്ചെടുത്താകാൻ സാധ്യത നൽകുന്നു. രണ്ടിനും വൃത്താകാരമായ പരിക്രമണപഥങ്ങളാണുള്ളത് അതും മധ്യരേഖയോട് ചേർന്നുള്ളതും, ഇത് പിടിച്ചെടുത്ത വസ്തുക്കളുടെ കാര്യത്തിൽ അസാധാരണമാണ്. ചൊവ്വയുടെ രൂപീകരണത്തിലെ അക്രീഷൻ വഴിയുള്ള രൂപപ്പെടലിനും സാധ്യതയുണ്ടെങ്കിലും അവയുടെ പദാർത്ഥഘടന ചൊവ്വയിൽ നിന്നുള്ളതിനേക്കാൾ ക്ഷുദ്രഗ്രഹങ്ങളുടേതാകാനുള്ള സാധ്യതയാണ് കൂടുതൽ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നത്. മറ്റ് വസ്തുക്കളുമായുള്ള  കൂട്ടിയിടിയിലൂടെ രൂപപ്പെടാനുള്ള സാധ്യതയാണ് മൂന്നാമതായുള്ളത്.&lt;ref name=ellis07/&gt;

== ജീവൻ ==
ഉപരിതലത്തിൽ ദ്രവജലമുള്ള ഗ്രഹങ്ങൾക്ക് മാത്രമേ ജീവന് വികസിക്കുവാനും നിലനിൽക്കുവാനുമുള്ള ചുറ്റുപാട് പ്രദാനം ചെയ്യാൻ സാധിക്കൂ എന്നാണ് നിലവിലെ അറിവ്. നിലവിൽ സൂര്യന് ചുറ്റുമുള്ള ആവാസയോഗ്യ മേഖല ശുക്രന് ശേഷവും ചൊവ്വയുടെ സെമി-മേജർ അക്ഷം വരെയുമാണെന്നാണ് കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.&lt;ref name=Nowack/&gt; ഉപസൗരത്തിലായിരിക്കുമ്പോൾ ചൊവ്വ ഈ മേഖലയ്ക്കകത്ത് പ്രവേശിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും നേരിയതും മർദ്ദം കുറഞ്ഞതുമായ അന്തരീക്ഷം ദ്രവജലത്തെ വലിയ അളവിൽ കൂടുതൽ സമയത്തേക്ക് നിലനിൽക്കുന്നതിന് സഹായിക്കുന്നില്ല. ഭൂതകാലത്ത് ജലമൊഴുകിയിരുന്നു എന്ന വിവരം ഗ്രഹത്തിന് ജീവനെ നിലനിർത്താനാൻ സാധിക്കും എന്നതിനുള്ള സാധ്യത നൽകുന്നു. ഗ്രഹോപരിതലത്തിൽ ഏതെങ്കിലും തരത്തിൽ ജലം നിലനിൽക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ തന്നെ ജീവനെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുന്ന തരത്തിൽ അവയിൽ ലവണത്വവും അമ്ലത്വവും കൂടുതലായിരിക്കുമെന്നാണ് സമീപകാലത്ത് ലഭിച്ച തെളിവുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.&lt;ref name=saltlife/&gt;

കാന്തമണ്ഡലത്തിന്റെ അഭാവവും നേരിയ അന്തരീക്ഷവും നിരവധി പ്രതിബന്ധങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു: വളരെ കുറഞ്ഞ താപകൈമാറ്റം മാത്രമാണ് ഗ്രഹോപരിതലത്തിൽ നടക്കുന്നത്, സൗരക്കാറ്റിൽ നിന്നുള്ള കുട്ടിയിടികളിൽ നിന്നും വളരെ തുച്ഛമായ പരിരക്ഷയേ ഉള്ളൂ, കുറഞ്ഞ അന്തരീക്ഷമർദ്ദം ജലത്തെ ദ്രവരൂപത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതിന് സഹായിക്കുന്നില്ല (പകരം ജലം വാതകാവസ്ഥിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു), കൂടാതെ ചൊവ്വ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി സജീവവുമല്ല; അഗ്നിപർവ്വത പ്രവർത്തനങ്ങൾ നിലച്ചതുമൂലം ഗ്രഹാന്തർഭാഗവും ഉപരിതലവും തമ്മിലുള്ള ധാതുകൈമാറ്റവും നടക്കുന്നില്ല.&lt;ref name=hannsson97/&gt;

ഭൂതകാലത്ത് ഗ്രഹം കൂടുതൽ ആവാസയോഗ്യമായിരുന്നു എന്നാണ് തെളിവുകൾ നൽകുന്ന സൂചന, എന്നാലും എപ്പോഴെങ്കിലും ജൈവരൂപങ്ങൾ ഗ്രഹത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്നു എന്നതിനെപ്പറ്റി വ്യക്തതയുമില്ല. 1970 കളുടെ മധ്യത്തിൽ വിക്ഷേപിച്ച വൈക്കിങ്ങ് പേടകങ്ങൾ അവ ഇറങ്ങുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലെ മണ്ണിൽ സൂക്ഷ്മജൈവരൂപങ്ങളുണ്ടോ എന്നറിയുന്നതിനുള്ള ഉപകരണങ്ങൾ വഹിച്ചിരുന്നു, ജലത്തിന്റേയും പോഷണങ്ങളുടെയും സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ ക്ഷണികമായ കാർബൺഡൈഓക്സൈഡിന്റെ വർദ്ധനവ് പോലെയുള്ള ആശാവഹമായ ഫലങ്ങളും അവ നൽകുകയുണ്ടായി. എങ്കിലും ഇത് ജീവന്റെ സാധ്യതയാണെന്നുള്ള കാര്യത്തിൽ വലിയ തർക്കങ്ങൾ നടക്കുകയും ചെയ്തു. വളരെ പ്രതികൂല ചുറ്റുപാടിൽ കഴിയുന്ന ജീവികളേ കുറിച്ചുള്ള ആധുനിക അറിവുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ 30 വർഷം പഴക്കമുള്ള വൈക്കിങ്ങിലെ വിവരങ്ങൾ വീണ്ടും വിശകലനം ചെയ്തപ്പോൾ, അത്തരത്തിലുള്ള ജീവന്റെ രൂപങ്ങളെ കൃത്യതയോടെ കണ്ടെത്താൻ മാത്രമുള്ളതായിരുന്നില്ല അതിലെ ഉപകരണങ്ങൾ എന്നാണ്‌ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിഞ്ഞത്. കണ്ടെത്തൽ പ്രക്രിയയിൽ ചിലപ്പോൾ ജീവൻ നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടുമിരുന്നിരിക്കാം.&lt;ref name=physorg070107/&gt; മണ്ണ് കൂടുതൽ ക്ഷാരസ്വഭാവത്തിലുള്ളതാണെന്നും മഗ്നീഷ്യം, സോഡിയം, പൊട്ടാസ്യം ക്ലോറൈഡ് എന്നിവയടങ്ങിയതാണെന്നും ഫീനിക്സ് മാർസ് ലാൻഡർ നടത്തിയ പരീക്ഷണങ്ങൾ കാണിച്ചു തന്നു.&lt;ref name=nutrient/&gt; മണ്ണിലെ പോഷണങ്ങൾ ജീവനെ പിന്തുണക്കുന്ന തരത്തിലുള്ളതാവാമെങ്കിലും വലിയ അളവിൽ വരുന്ന അൾട്രാവയലറ്റ് കിരണങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സംരക്ഷണം അവയ്ക്ക് ലഭ്യമായിരിക്കേണ്ടതുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;UV&quot;/&gt;

ജോൺസൺ സ്പേസ് സെന്റർ ലാബിൽ പരിശോധനയിൽ ALH84001 എന്ന ചൊവ്വയിൽ നിന്നുള്ള ഉൽക്കാശിലയിൽ കൗതുകമുണർത്തുന്ന രൂപം കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഉൽക്കാപതനഫലമായി ബഹിരാകാശത്തേക്ക് തെറിച്ച ഭാഗത്ത് ഭൂതകാലത്തെ സൂക്ഷ്മജീവിയുടെ ശരീരം ഫോസിലായിത്തീർന്നതാവാം, 1.5 കോടി വർഷങ്ങളുടെ സഞ്ചാരത്തിനു ശേഷം അത് ഭൂമിയിലെത്തുകയും ചെയ്തു.  ഈ രൂപത്തിന്റെ അജൈവപരമായ ഉല്പത്തിയും വിഭാവനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=am89/&gt;

അടുത്ത കാലത്ത് ചൊവ്വ പര്യവേഷണ പേടകങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയ മീഥേയ്നിന്റേയും ഫോർമാൽഡിഹൈഡിന്റേയും സാന്നിദ്ധ്യം ജീവൻ നിലനിൽക്കുന്നുവെന്നതിന്റെ ലക്ഷണമാണെന്ന വാദവുമുയർന്നിട്ടുണ്ട്, ചൊവ്വാന്തരീക്ഷത്തിൽ ഈ രാസസംയുക്തങ്ങൾ എളുപ്പം വിഘടിക്കുമെന്നതിനാലാണ്‌ ഈ വാദത്തിന്‌ കാരണം.&lt;ref name=icarus172/&gt;&lt;ref name=&quot;form&quot;/&gt; സെർപെന്റൈനൈസേഷൻ പോലെയുള്ള അഗ്നിപർവ്വത അല്ലെങ്കിൽ ഭൂമിശാസ്ത്ര പ്രവർത്തനങ്ങൾ വഴിയും ഇവയുടെ പുനരുല്പാദനം നടക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;olivine&quot; /&gt;

== പര്യവേഷണം ==
{{Double image stack|right|1972 CPA 4114.jpg|Mars Viking 11h016.png|200|[[മാർസ് 3]] ലാൻഡർ (1972 ലെ തപാൽ മുദ്രയിൽ)|[[വൈക്കിങ്ങ് 1|വൈക്കിങ്ങ് ലാൻഡർ 1]]  അതിറങ്ങിയ മേഖലയിൽ}}

ഗ്രഹത്തിന്റെ ഉപരിതലം കാലാവസ്ഥ, ഭൂമിശാസ്ത്രം തുടങ്ങിയവയെ കുറിച്ച് പഠിക്കുന്നതിനായി ഓർബിറ്ററുകൾ, ലാൻഡറുകൾ, റോവറുകൾ എന്നിങ്ങനെ ധാരാളം പര്യവേഷണ വാഹനങ്ങൾ ചൊവ്വയെ ലക്ഷ്യമാക്കി സോവിയേറ്റ് യൂണിയൻ, അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ, യൂറോപ്പ്, ജപ്പാൻ എന്നിവർ അയച്ചിട്ടുണ്ട്. ചൊവ്വയിലേക്ക് വസ്തുക്കൾ എത്തിക്കുന്നതിന്‌ നിലവിൽ കിലോഗ്രാം പ്രതി 309,000 അമേരിക്കൻ ഡോളർ ചെലവു വരും.&lt;ref name=universe307/&gt;

അയച്ച മൂന്നിൽ രണ്ട് ഭാഗം പേടകങ്ങളും തുടക്കത്തിൽ തന്നെയോ ലക്ഷ്യം പൂർത്തീകരിക്കുന്നതിന്‌ മുൻപ് ആയി പരാജയപ്പെടുകയാണുണ്ടായിട്ടുള്ളത്. കൂടുതലും സാങ്കേതിക പ്രശ്നങ്ങളാണ്‌ ഈ ഉയർന്ന നിരക്കിലുള്ള പരാജയത്തിന്‌ കാരണം, തിരിച്ചറിയാൻ പറ്റാത്ത തരത്തിലുള്ള ആശയവിനിമയ സംവിധാനം തകരാറിലായതുമൂലമാണ്‌ കൂടുതലും പരാജയപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്. ഭൂമിയിൽ നിന്നും ചൊവ്വയിലേക്കുള്ള വഴിയിലുള്ള &quot;ബെർമുഡ ത്രികോണം&quot;, &quot;വമ്പൻ താരാപഥ ഭീകരജീവി&quot; എന്നിങ്ങനെ ശാസ്ത്രഞർ ഈ പരാജയങ്ങളെ കളിയായി പറയുന്നു.&lt;ref name=dinerman04/&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+'''ചൊവ്വ പര്യവേക്ഷണങ്ങൾ; ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ'''
|-
! പേടകം !! രാജ്യം/സംഘടന !! വിക്ഷേപണ ദിവസം !! ഫലം
|-
! മാർസ് 2
| യു.എസ്.എസ്.ആർ. || 1971 മെയ് 19 || പരാജയം 
|-
! മാർസ് 3
| യു.എസ്.എസ്.ആർ. || 1971 മെയ് 28 || പരാജയം
|-
! മാർസ് 6
| യു.എസ്.എസ്.ആർ. || 1973 ആഗസ്ത് 5 || പരാജയം
|-
! മാർസ് 7
| യു.എസ്.എസ്.ആർ. || 1973 ആഗസ്ത് 9 || പരാജയം
|-
! വൈക്കിങ് 1
| യു.എസ്. || 1975 ആഗസ്ത് 20 || വിജയം
|-
! വൈക്കിങ് 2
| യു.എസ്. || 1975 സപ്തംബർ 9 || വിജയം
|-
! പ്രോബോസ് 1
| യു.എസ്.എസ്.ആർ. || 1988 ജൂലായ് 7 || പരാജയം
|-
! പ്രോബോസ് 2
| യു.എസ്.എസ്.ആർ. || 1988 ജൂലായ് 12 || പരാജയം
|-
! മാർസ് 96
| റഷ്യ || നവംബർ 16 || പരാജയം
|-
! മാർസ് പാത്‌ഫൈൻഡർ
| യു.എസ്. || 1996 ഡിസംബർ 4 || വിജയം
|-
! മാർസ് പോളാർ ലാൻഡർ/ഡീപ് സ്‌പെയ്‌സ് 2
| യു.എസ്. || 1999 ജനവരി 3 || പരാജയം
|-
! ബീഗിൾ 2
| യൂറോപ്യൻ സ്‌പെയ്‌സ് ഏജൻസി || 2003 ജൂൺ 2 || പരാജയം
|-
! സ്പിരിറ്റ്
| യു.എസ്. || 2003 ജൂൺ 10  || വിജയം
|-
! ഓപ്പർച്യൂണിറ്റി
| യു.എസ്. || 2003 ജൂലായ് 7 || വിജയം
|-
! ഫീനിക്‌സ് മാർസ് ലാൻഡർ
| യു.എസ്. || 2007 ആഗസ്ത് 4 || വിജയം
|-
! പ്രോബോസ്ഗ്രണ്ട്
| റഷ്യ || 2011 നവംബർ 8 || പരാജയം
|-
! [[മാർസ് സയൻസ് ലബോറട്ടറി]]/ക്യൂരിയോസിറ്റി 
| യു.എസ്. || 2011 നവംബർ 26 || വിജയം
|-
! മംഗൽയാൻ 
| ഇന്ത്യ  || 2013 നവംബർ 5 || വിജയം
|}
&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/zoomin/mars-curiosity/292942/index.html#top |title='ക്യൂരിയോസിറ്റി' ചൊവ്വയിൽ നിന്ന്...., മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ |access-date=2012-08-08 |archive-date=2012-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120808111543/http://www.mathrubhumi.com/zoomin/mars-curiosity/292942/index.html#top |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

=== കഴിഞ്ഞ ദൗത്യങ്ങൾ ===
1964 ൽ വിക്ഷേപിച്ച നാസയുടെ മാരിനർ 4 ആണ്‌ ആദ്യമായി ചൊവ്വയുടെ സമീപത്തുകൂടി സഞ്ചരിക്കുന്നതിൽ വിജയിച്ച ബഹിരാകാശ പേടകം. 1971 നവംബർ 14 ന്‌ മാരിനർ 9 ചൊവ്വയുടെ ചുറ്റിമുള്ള പരിക്രമണ പാതയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന ആദ്യത്തെ വാഹനമായി, ആദ്യമായി മറ്റൊരു ഗ്രഹത്തെ മനുഷ്യ നിർമ്മിത വാഹനം പരിക്രമണം നടത്തിയ സംഭവമായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref name=nasa_mariner9/&gt; 1971 ൽ വിക്ഷേപിച്ച സോവിയേറ്റ് യൂണിയന്റെ മാർസ് 2, മാർസ് 3 എന്നിവയാണ്‌ ചൊവ്വോപരിതലം സ്പർശിച്ച മനുഷ്യനിർമ്മിത വസ്തുക്കൾ, രണ്ടു പേടകവുമായുള്ള ആശയവിനിമയം ഇറങ്ങിലിന് ഏതാനും നിമിഷങ്ങൾക്കു ശേഷം നഷ്ടമാവുകയാണുണ്ടായത്. അതിനുശേഷം 1975 ലാണ്‌ നാസ വൈക്കിങ്ങ് ദൗത്യം ആരംഭിച്ചത്, രണ്ട് പരിക്രമണ വാഹനങ്ങൾ അടങ്ങിയതായിരുന്നു അത്, ഒരോ വാഹനത്തിലും ഒരു ലാൻഡറും ഉണ്ടായിരുന്നു; 1976 ൽ രണ്ട് ലാൻഡറുകളും ചൊവ്വോപരിതലം സ്പർശിക്കുന്നതിൽ വിജയിച്ചു. വൈക്കിങ്ങ് 1 ആറുവർഷക്കാലവും വൈക്കിങ്ങ് 2 മൂന്നുവർഷക്കാലവും പ്രവർത്തനത്തിലുണ്ടായിരുന്നു. വൈക്കിങ്ങ് ലാൻഡറുകൾ ചൊവ്വയിലെ  പനോരമചിത്രങ്ങൾ അയച്ചുതരികയുണ്ടായി,&lt;ref name=other_missions/&gt; പരിക്രമണ പേടകങ്ങൾ വളരെ നന്നായിത്തന്നെ ചൊവ്വോപരിതലത്തെ മാപ്പ് ചെയ്യുകയും ചെയ്തു, ഈ ചിത്രങ്ങൾ ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്.

1988 ൽ സോവിയേറ്റ് യൂണിയൻ ഫോബോസ് 1, ഫോബോസ് 2 പേടകങ്ങൾ അയക്കുകയുണ്ടായി, ചൊവ്വയുടെ രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളെ കുറിച്ച് പഠിക്കുന്നതിനായിരുന്നു അത്. ഫോബോസ് 1 മായുള്ള ആശയവിനിമയം ചൊവ്വയിലേക്കുള്ള വഴിയേ തന്നെ നഷ്ടമായി. ചൊവ്വയുടേയും ഫോബോസിന്റേയും ചിത്രങ്ങൾ പകർത്തുന്നതിൽ ഫോബോസ് 2 വിജയിച്ചെങ്കിലും, ഫോബോസിന്റെ ഉപരിതലത്തിലേക്ക് രണ്ട് ലാൻഡറുകളെ വിടുന്നതിനു മുൻപ് പരാജയപ്പെടുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=nature341/&gt;

1992 ലെ മാർസ് ഒബ്സേർവർ മോണിറ്ററിന്റെ പരാജയത്തെ തുടർന്ന് നാസ 1996 ൽ മാർസ് ഗ്ലോബൽ സർവേയർ വിക്ഷേപിക്കുകയുണ്ടായി. പൂർണ്ണമായും വിജയിച്ച സംരംഭമായിരുന്നു അത്, 2001 ന്റെ തുടക്കത്തോടെ തന്നെ പ്രാഥമിക മാപ്പിങ്ങ് ലക്ഷ്യങ്ങൾ അത് പൂർത്തിയാക്കിയിരുന്നു. പിന്നീട് 2006 കൂടുതലായി നടത്താൻ തീരുമാനിച്ച ഒരു കാര്യത്തിനിടെ പേടകവുമായുള്ള ബന്ധം നഷ്ടമാവുന്നതുവരെ കൃത്യമായി പത്തുവർഷക്കാലം അത് പ്രവർത്തനനിരതമായിരുന്നു. മാർസ് ഗ്ലോബൽ സർവേയറിന്റെ വിക്ഷേപണത്തിന്റെ ഒരു മാസത്തിനു ശേഷം തന്നെ നാസ മാർസ് പാത്ത്ഫൈൻഡറും വിക്ഷേപിക്കുകയുണ്ടായി, റോബോട്ടിക്ക് പര്യവേഷണ വാഹനമായ സോജേർണറിനേയും (''Sojourner'') വഹിച്ചുകൊണ്ടായിരുന്നു പാത്ത്ഫൈൻഡർ വിക്ഷേപിക്കപ്പെട്ടത്. 1997 ലെ വേനലിൽ ചൊവ്വയിൽ എയ്റിസ് വാലിസിൽ അത് ഇറങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഈ ദൗത്യം വലിയ വിജയമായിരുന്നു, വളരെയധികം ചിത്രങ്ങൾ ഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചതിനാൽ തന്നെ വലിയ  ലോക ശ്രദ്ധയും ഈ ദൗത്യത്തിന്‌ ലഭിക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=cnn_mgs/&gt;

ഏറ്റവും അവസാനം പൂർത്തിയാക്കിയ ചൊവ്വാ ദൗത്യമാണ്‌ നാസയുടെ ഫീനിക്സ് മാർസ് ലാൻഡർ, 2007 ഓഗസ്റ്റ് 4 നാണ്‌ അത് വിക്ഷേപിക്കപ്പെട്ടത്, ചൊവ്വയുടെ ഉത്തരധ്രുവ മേഖലയിൽ 2008 മേയ് 25 ന്‌ എത്തിച്ചേരുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=ua_phoenix/&gt; 2.5 മീറ്റർ വരെ എത്തുന്നതും ചൊവ്വയുടെ മണ്ണിൽ ഒരു മീറ്റർ വരെ കുഴിക്കാൻ കഴിവുള്ളതുമായ യന്ത്രക്കൈ അതിനുണ്ടായിരുന്നു. മനുഷ്യരോമത്തിന്റെ ആയിരത്തിലൊന്നു ഭാഗം വരെ വ്യക്തമായി കാണിക്കാൻ തക്ക കഴിവുള്ള സൂക്ഷ്മതല ഛായാഗ്രാഹിയും പേടകത്തിലുണ്ടായിരുന്നു, പേടകം ഇറങ്ങിയ സ്ഥലത്ത് 2008 ജൂൺ 15 ന്‌ ഒരു പദാർത്ഥം അത് കണ്ടെത്തുകയുണ്ടായി, ജൂൺ 20 ന്‌ അത് ജലത്തിന്റെ ഹിമമാണെന്ന് ഉറപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=phoenix_water/&gt;&lt;ref name=uanews_frozen_water/&gt; എൻജിനീയർമാർക്ക് പേടകവുമായി ബന്ധപ്പെടാൻ സാധിക്കാത്തതിനെ തുടർന്ന് 2008 നവംബർ 10 ന്‌ ദൗത്യം അവസാനിച്ചതായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=&quot;BBC_NASA_Mission_Declared_Dead&quot;/&gt;

=== വർത്തമാനകാല ദൗത്യങ്ങൾ ===
{{Double image stack|right|MER Spirit Lander Pan Sol16-A18R1 br2.jpg|PhoenixSolarPanelandRoboticArm.png|200|[[സ്പിരിറ്റ് റോവർ|സ്പിരിറ്റ്ന്റെ]] ലാൻഡർ ചൊവ്വയിൽ|ഫീനിക്സ് ലാൻഡറിൽ നിന്നുള്ള കാഴ്ച.}}

2001 ൽ നാസ മാർസ് ഒഡീസ്സി പരിക്രമണപേടകം വിക്ഷേപിച്ചിരുന്നു, ഡിസംബർ 2009 പ്രകാരം അതിപ്പോഴും പരിക്രമണപഥത്തിൽ തന്നെയാണുള്ളത്, 2010 സെപ്റ്റംബർ വരെ അതിന്റെ കാലാവധി നീട്ടിയിരുന്നു.&lt;ref name=nasa081009/&gt; ഒഡീസ്സിയുടെ ഗാമ റേ സ്പെക്ട്രോമീറ്റർ ചൊവ്വയുടെ റീഗോലിത്തിന്റെ ഉപരിഭാഗത്ത് വലിയ അളവിൽ ഹൈഡ്രജൻ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. വലിയ തോതിലുള്ള ജലഹിമത്തിന്റെ നിക്ഷേപമാണ്‌ ഈ അളവിൽ ഹൈഡ്രജൻ ഉണ്ടായിരിക്കാനുള്ള കാരണമായി കരുതുന്നത്.&lt;ref name=odyssey030314/&gt;

2003 ൽ മാർസ് എക്സ്പ്രസ്സ് ഓർബിറ്ററും ബീഗിൾ 2 ഉം അടങ്ങുന്ന മാർസ് എക്സ്പ്രസ്സ് പേടകം യൂറോപ്യൻ ബഹിരാകാശ ഏജൻസി വിക്ഷേപിക്കുകയുണ്ടായി. ഇറങ്ങലിനിടെ ബീഗിൾ 2 പരാജയപ്പെടുകയും 2004 ഫെബ്രുവരിയിൽ  അത് നഷ്ടമായതായും അറിയിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=space040126/&gt; 2004 തുടക്കത്തിൽ പ്ലാനെറ്ററി ഫൊറിയർ സ്പെക്ട്രോമീറ്റർ സംഘം ചൊവ്വയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ മീഥെയ്ന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം കണ്ടെത്തിയതായി അറിയിച്ചു. 2006 ജൂണിൽ ചൊവ്വയിലെ ധ്രുവദീപ്തി കണ്ടെത്തിയതായും ഏജൻസി അറിയിക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=&quot;aurora&quot;/&gt;

2003 ഓഗസ്റ്റിൽ നാസ സ്പിരിറ്റ് (''MER-A''), ഓപ്പർച്യുനിറ്റി (''MER-B'') എന്നീ ഇരട്ട മാർസ് എക്സ്പ്ലോറേഷൻ റോവറുകൾ വിക്ഷേപിച്ചു. രണ്ട് പേടകങ്ങളും 2004 ജനുവരിയിൽ വിജയകരമായി ഇറങ്ങുകയും അവ ലക്ഷ്യം പൂർത്തീകരിക്കുകയോ ലക്ഷ്യത്തിനപ്പുറമുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തുകയോ ചെയ്തു. ഇറങ്ങിയ രണ്ട് സ്ഥലങ്ങളിലും ഭൂതകാലത്ത് ദ്രവജലം നിലനിന്നിരുന്നു എന്നതാണ്‌ ലഭിച്ച വിവരങ്ങളിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടത്. ഇടയ്ക്കിടെ ഉണ്ടായ ചൊവ്വയിലെ ഭീമൻ മണൽകാറ്റുകളും കൊടുങ്കാറ്റുകളും പേടകങ്ങളുടെ സോളാർ പാനലുകൾ വൃത്തിയാക്കുന്നതിന്‌ സഹായിച്ചതിനാൽ അവയുടെ ദൗത്യകാലം വർദ്ധിപ്പിച്ചു കിട്ടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=nasa_rovers/&gt;

2005 ഓഗസ്റ്റ് 12 ന്‌ നാസ ഗ്രഹത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കി മാർസ് റീകണൈസൻസ് ഓർബിറ്റർ വിക്ഷേപിക്കുകയുണ്ടായി, അത് 2006 മാർച്ച് 10 ന്‌ എത്തിച്ചേരുകയും ചെയ്തു, രണ്ട് വർഷത്തെ ശാസ്ത്രവിവരശേഖരണം ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ളതായിരുന്നു ഇതിന്റെ വിക്ഷേപണം. ചൊവ്വയുടെ ഉപരിതലം മാപ്പ് ചെയ്യുക ഭാവി പദ്ധതികൾക്കനുയോജ്യമായ ഇറങ്ങൽ സ്ഥാനങ്ങൾ കണ്ടെത്തുക തുടങ്ങിയവ അതിന്റെ ദൗത്യങ്ങളിൽപ്പെട്ടതായിരുന്നു. കുറേക്കൂടി മെച്ചപ്പെട്ടതും മുൻപ് നടത്തിയ ദൗത്യങ്ങളിലെല്ലാം ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ട ആശയവിനിമയ സംവിധാനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്നാലുള്ളതിനേക്കാൾ കൂടുതൽ ബാൻഡ് വിഡ്തുള്ളതുമായ ടെലികമ്മ്യൂണിക്കേഷൻ സംവിധാനവും അതിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. 2008 മാർച്ച് 3 ന്‌ ഉത്തരധ്രുവത്തിനു സമീപം സജീവമായ ഹിമപാതത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ മാർസ് റീകണൈസൻസ് ഓർബിറ്റർ പകർത്തിയെന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർ അറിയിക്കുകയുമുണ്ടായി.&lt;ref name=cnn_avalanche/&gt;

വെസ്റ്റ, സീറെസ് എന്നിവയിലേക്കുള്ള യാത്രാമധ്യേ ഗുരുത്വാകർഷണ പിന്തുണക്കായി  ഡോൺ പര്യവേഷണവാഹനം 2009 ഫെബ്രുവരിയിൽ ചൊവ്വയ്ക്ക് സമീപത്തുടെ സഞ്ചരിച്ചു.&lt;ref name=agle090212/&gt; ക്യൂരിയോസിറ്റി എന്ന് വിളിക്കുന്ന [[മാർസ് സയൻസ് ലബോറട്ടറി]] 2011 നവംബർ 26ന് വിക്ഷേപിച്ചു. 2012 ആഗസ്റ്റിൽ 6ന് ചൊവ്വയുടെ ഉപരിതലത്തിൽ വിജയകരമായി ഇറങ്ങി&lt;ref name=&quot;NASA-1&quot;&gt;[http://www.nasa.gov/mission_pages/msl/index.html NASA – Mars Science Laboratory, the Next Mars Rover]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;SF1012012-07-06&quot;&gt;{{cite news |url=http://www.spaceflight101.com/msl-mission-updates-3.html |title=MSL Mission Updates |newspaper=Spaceflight101.com |date=6 August 2012 |access-date=2012-08-08 |archive-date=2015-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924115728/http://www.spaceflight101.com/msl-mission-updates-3.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; . മാർസ് എക്സ്പ്ലോറേഷൻ റോവറിനെക്കാൾ കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെട്ട പ്രവർത്തനം കാഴ്ചവെക്കാൻ ഇതിനു കഴിയും. 13 മീറ്റർ അകലെയുള്ള പാറകളുടെ രാസഘടന മനസ്സിലാക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന  ലേസർ കെമിക്കൽ സാംപ്ലർ ഇതിലുൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ചൊവ്വയിലെ ജൈവസാന്നിദ്ധ്യം അന്വേഷിക്കുകയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ദൗത്യം.&lt;ref name=msl/&gt;

=== ഭാവി ദൗത്യങ്ങൾ ===

2009 ഒക്ടോബറിൽ വിക്ഷേപിക്കാനുദ്ദേശിച്ച റഷ്യൻ ചൈനീസ് സംയുക്ത സംരംഭമായ [[ഫോബോസ്-ഗ്രണ്ട്]] ദൗത്യം ചൊവ്വയുടെ ഉപഗ്രഹമായ ഫോബോസിൽ നിന്നും സാമ്പിളുകൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനുദ്ദേശിച്ചുള്ളതായിരുന്നു, പക്ഷെ ദൗത്യം 2011 ലേക്ക് മാറ്റിവയ്ക്കപ്പെടുകയായിരുന്നു. 2008 സെപ്റ്റംബർ 15 ന്‌ നാസ മാവെൻ (''MAVEN'') ദൗത്യത്തെ കുറിച്ച് പ്രഖ്യാപിച്ചു, 2013 വിക്ഷേപിക്കാനുദ്ദേശിക്കുന്ന ഇത് ചൊവ്വാന്തരീക്ഷത്തെ കുറിച്ച് കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കാനുദ്ദേശിച്ചുള്ളതാണ്‌.&lt;ref name=nasa_maven/&gt; യൂറോപ്യൻ ബഹിരാകാശ ഏജൻസിയും അവരുടെ ആദ്യത്തെ റോവർ 2018 ൽ ചൊവ്വയിലേക്കയക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നുണ്ട്, എക്സോമാർസ് (ExoMars) എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തിട്ടുള്ള അതിന്‌ ജൈവതന്മാത്രകളെ കണ്ടെത്തുന്നതിനായി 2 മീറ്റർ വരെ കുഴിക്കാനുള്ള ശേഷിയുണ്ടായിരിക്കും.&lt;ref name=bbc_rincon061110/&gt;

ചൊവ്വയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിന്റെ ഘടന, ഭൗതികത, കാലാവസ്ഥ തുടങ്ങിയവയെകുറിച്ച് മനസ്സിലാക്കുന്നതിനായി പത്തോളം പേടകങ്ങൾ ഉപരിതലത്തിൽ വിക്ഷേപിച്ച് ഉപരിതല നിരീക്ഷണശൃംഖല സ്ഥാപിക്കുന്നതിനുള്ളതാണ്‌ ഫിനിഷ്-റഷ്യൻ നേതൃത്വത്തിലുള്ള മെറ്റ്നെറ്റ് എന്ന പദ്ധതി.&lt;ref name=metnet_mission/&gt; ഇതിനു മുന്നോടിയായി 2009 അല്ലെങ്കിൽ 2011 ൽ ഒന്നോ അതിലധികമോ പേടകങ്ങൾ വിക്ഷേപിക്കാനും പദ്ധതി തയ്യാറാക്കിയിട്ടുണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref name=Metnet/&gt; ഫോബോസ്-ഗ്രണ്ട് ദൗത്യത്തിന്റെ തുടർച്ചയായി ഇതുപയോഗിക്കാനുള്ള സാധ്യതയാണ്‌ കാണുന്നത്.&lt;ref name=Metnet/&gt;

മനുഷ്യരേയും വഹിച്ചുള്ള ദീർഘ വീക്ഷണത്തോടെയുള്ള പര്യവേഷണത്തെ കുറിച്ച് 2004 ൽ അന്നത്തെ അമേരിക്കൻ പ്രസിണ്ടന്റായിരുന്ന ജോർജ്ജ് ബുഷ് പ്രഖ്യാപിക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=britt_bush_vision/&gt; ഇതിന്‌ മുന്നോടിയായി നാസയും ലോഖീദ് മാർട്ടിനും (Lockheed Martin) ആദ്യം ക്രൂ എക്സ്പ്ലോറേഷൻ വെഹിക്കിൾ എന്ന് വിളിക്കപ്പെട്ടതും പിന്നീട് ഓറിയൺ സ്പേസ്ക്രാഫ്റ്റ് എന്ന് പേര്‌ നൽകപ്പെട്ട മനുഷ്യരേയും വഹിച്ച് ചന്ദ്രനിലേക്കുള്ള ദൗത്യം 2020 ൽ നടത്താൻ പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 2007 സെപ്റ്റംബർ 28 ന്‌ നാസ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്ററായ മൈക്കൽ ഡി. ഗ്രിഫ്ഫിൻ 2037 ഓടുകൂടി ചൊവ്വയിലേക്ക് മനുഷ്യനെ അയക്കാൻ പദ്ധതിയുണ്ടെന്ന് അറിയിക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=mars_daily/&gt;

2030 നും 2035 നും ഇടയിൽ ചൊവ്വയിൽ മനുഷ്യരെ എത്തിക്കാൻ യൂറോപ്യൻ ബഹിരാകാശ ഏജൻസിയും ശ്രമിക്കുന്നുണ്ട്.&lt;ref name=aurora021011/&gt; ഇതിനു മുന്നോടിയായി ചൊവ്വയിൽ പോയി തിരിച്ചുവരുന്നതിനുള്ള നാസ-യൂറോപ്യൻ ബഹിരാകാശ ഏജൻസി സംയുക്ത സംരംഭമായ എക്സോമാർസ്&lt;ref name=esa091212/&gt; പേടകത്തിന്റെ വിക്ഷേപണം മുതൽ വലിയ പേടകങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചു തുടങ്ങും.&lt;ref name=esa091208/&gt;

മാർസ് സൊസൈറ്റിയുടെ ഡയറക്റ്ററായ ബോബ് സുബ്റിൻ മുന്നോട്ടു വച്ച വളരെ ചെലവുകുറഞ്ഞ പദ്ധതിയാണ്‌ മാർസ് ഡയറക്റ്റ്, ഉയർന്ന ഉയർത്തൽ ശേഷിയുള്ള സാറ്റൺ V തരം റോക്കറ്റുകളാണ്‌ ഇതിൽ ഉപയോഗിക്കുക. കുറച്ചുകൂടി വ്യത്യസ്തമായ മറ്റൊരു പദ്ധതിയാണ്‌ &quot;മാർസ് റ്റു സ്റ്റേയ്&quot;,&lt;ref name=marshome/&gt; എത്തിച്ചേരുന്ന ബഹിരാകാശ യാത്രികരെ പെട്ടെന്നു തന്നെ തിരിച്ചുകൊണ്ടുവരാതെ നിർത്തുന്നതാണീ പദ്ധയിതിലെ ലക്ഷ്യം. നാലുമുതൽ ആറുവരെ യാത്രികരെ അയക്കുന്ന ചെലവ് ഒന്നുമുതൽ അത്രയ്ക്കും യാത്രക്കാരെ തിരിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്നതിന്റെ അഞ്ചിലൊന്നുമാത്രമേ വരൂ എന്നാണ്‌ ഡീൻ യൂണിക്കിന്റെ അഭിപ്രായം; അതായത് നാലുപേരേ തിരിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്ന ചിലവിൽ ഇരുപത് പേരെ അവിടെയെത്തിക്കാനാവും.&lt;ref name=utoday081023/&gt;

=== ചൊവ്വോപരിതലത്തിലെ ജ്യോതിശാസ്ത്ര നിരീക്ഷണം ===
[[പ്രമാണം:MarsSunsetCut.jpg|thumb|ചൊവ്വയിലെ സൂര്യാസ്തമയം, 2005 മേയ് 19 ന്‌ ഗൂസെവ് ഗർത്തത്തിനു സമീപത്തുവച്ച് സ്പിരിറ്റ് പകർത്തിയത്.]]

ചൊവ്വയിൽ വിവിധതരത്തിലുള്ള ഓർബിറ്ററുകൾ, ലാൻഡറുകൾ, റോവറുകൾ എന്നിവയെല്ലാം നിലവിലുണ്ട്, അതിനാൽ തന്നെ ചൊവ്വയിൽ നിന്നുള്ള ജ്യോതിശാസ്ത്രപഠനം സാധ്യമായ കാര്യമാണ്‌. ഭൂമിയിൽ നിന്നും നോക്കുമ്പോൾ ചന്ദ്രൻ ദൃശ്യമാകുന്നതിന്റെ മൂന്നിലൊന്ന് കോണീയ വ്യാസത്തോടെ ചൊവ്വയുടെ ഉപഗ്രഹമായ ഫോബോസിനെ മാതൃഗ്രഹത്തിന്റെ ഉപരിതലത്തിൽ നിന്നും ദൃശ്യമാകുമെങ്കിലും ഡീമോസ് ചെറിയ നക്ഷത്രസമാന രൂപത്തിൽ വ്യക്തമായി പറഞ്ഞാൽ ഭൂമിയിൽ നിന്നും ശുക്രൻ ദൃശ്യമാകുന്നതിനേക്കാൾ കുറച്ചുകൂടി വലിപ്പത്തിൽ മാത്രമേ കാണപ്പെടുന്നുള്ളൂ.&lt;ref name=pl_org_deimos/&gt;

ഉൽക്കാവർഷങ്ങൾ, ധ്രുവദീപ്തികൾ തുടങ്ങി ഭൂമിയിൽ അനുഭവപ്പെടുന്ന വിവിധപ്രതിഭാസങ്ങൾ ചൊവ്വയിലും സംഭവിക്കുന്നുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;aurora&quot;/&gt; ചൊവ്വയിൽ നിന്നും വീക്ഷിക്കുമ്പോഴുള്ള ഭൂമിയുടെ സംതരണം ഇനി 2084 നവംബർ 10 സംഭവിക്കും.&lt;ref name=jbaa93/&gt; ബുധൻ ശുക്രൻ എന്നീ ഗ്രഹങ്ങളുടെ സംതരണങ്ങളും ചൊവ്വയിൽ നിന്നും ദൃശ്യമാകും, വലിപ്പത്തിൽ ചെറുതായ ഫോബോസിന്റേയും ഡീമോസിന്റേയും സൂര്യന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലുള്ള കാഴ്ച്ച ഭാഗിക സൂര്യഗ്രഹണങ്ങൾ മാത്രമാണ്‌, അവയ്ക്ക് സംതരണങ്ങൾ എന്ന വിശേഷണമാണ്‌ കൂടുതൽ ചേരുക.&lt;ref name=nature436/&gt;&lt;ref name=sd040317/&gt;

== നിരീക്ഷണം ==
{{Double image|right|Apparent retrograde motion of Mars in 2003.gif|200|Mars oppositions 2003-2018.png|200|2003 ൽ ഭൂമിയിൽ നിന്നും നോക്കുന്ന അവസ്ഥയിലുള്ള ചൊവ്വയുടെ ദൃശ്യപ്രതിലോമ ചലനം (Apparent retrograde motion)|2003-20018 കാലയളവിലുള്ള ചൊവ്വയുടെ ഓപ്പോസിഷനുകൾ, ക്രാന്തിവൃത്തത്തിന്റെ മുകളിൽ നിന്നും നോക്കുന്ന അവസ്ഥയിൽ ഭൂമി മധ്യത്തിലായുള്ള വീക്ഷണം.}}

നഗ്നനേത്രങ്ങൾകൊണ്ടുള്ള നിരീക്ഷണങ്ങളിൽ മറ്റേത് ഗ്രഹത്തിൽനിന്നും വ്യത്യസ്തമായി മങ്ങിയ മഞ്ഞ, ഓറഞ്ച്, ചുവപ്പ് തുടങ്ങിയ വർണ്ണങ്ങളിൽ ചൊവ്വ ആകാശത്ത് ദൃശ്യമാകുന്നു. യഥാർത്ഥത്തിൽ മങ്ങിയ ഓറഞ്ച് നിറമാണ്‌ ചൊവ്വയുടേത്, അന്തരീക്ഷത്തിലെ പൊടികൾ കാരണമായാണ്‌ ചുവപ്പുനിറം വരുന്നത്; സ്പിരിറ്റ് റോവർ പകർത്തിയ ചിത്രത്തിൽ ചുറ്റുപാടുകൾക്ക് പച്ചകലർന്ന തവിട്ടുനിറവും, ചെളിനിറവുമായിരുന്നു കൂടെ നീലയും ചാരവും കലർന്ന നിറത്തിലുള്ള പാറകളും, അങ്ങിങ്ങായി ഇളം ചുവപ്പ് നിറത്തിലുള്ള മണലും പശ്ചാത്തലത്തിലുണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref name=lloyd06/&gt; ഏറ്റവും അടുത്ത് വരുമ്പോൾ +1.8 മുതൽ വിപരീതവശത്തായിരിക്കുമ്പോൾ −2.91 വരെ ആയ ദൃശ്യകാന്തിമാനത്തോടെ ഗ്രഹം ദൃശ്യമാകുന്നു.&lt;ref name=&quot;nssdc&quot;/&gt; ഭൂമിയുമായി ഏറ്റവും അടുത്തുവരുമ്പോഴുള്ള ദൂരത്തിന്റെ ഏഴിരട്ടി അകലെയായിരിക്കും ഏറ്റവും അകലെയായിരിക്കുമ്പോഴുള്ള ഗ്രഹത്തിന്റെ ദൂരം. ഏറ്റവും അകലെയായിരിക്കുമ്പോൾ ഒരു മാസത്തോളം സൂര്യന്റെ പ്രഭയിൽ മുങ്ങുന്നതിനാൽ ദൃശ്യമാകുകയില്ല. 15-17 വർഷത്തെ ഇടവേളയിൽ ഗ്രഹം ഭൂമിയോട് ഏറ്റവും അടുത്ത് വരുന്നു, ഇത് എല്ലായിപ്പോഴും ജുലൈ മുതൽ സെപ്റ്റംബർ അവസാനം വരെയുള്ള സമയത്തിനിടയിലായിരിക്കും സംഭവിക്കുക, ഈ അവസരങ്ങളിൽ ദൂരദർശിനികളിൽ കൂടി വീക്ഷിക്കുമ്പോൾ ഗ്രഹോപരിതലത്തിന്റെ പ്രത്യേകതകൾ വ്യക്തമായി ദർശിക്കാനാവും, ഇങ്ങനെ ദൃശ്യമാകുന്നവയിൽ ഏറ്റവും മുഖ്യമായത് അതിന്റെ ധ്രുവാവരണങ്ങളാണ്‌.&lt;ref name=shallowsky/&gt;

=== ഏറ്റവുമടുത്ത സമീപനങ്ങൾ ===
==== ആപേക്ഷികമായ സമീപനം ====
ചൊവ്വ ഭൂമിയോട് അടുത്ത് വരുന്ന അവസ്ഥയെ [[വിയുതി]] (Opposition) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. രണ്ട് വിയുതികൾ 780 ദിവസങ്ങൾ കൂടുമ്പോഴാണ്‌ സംഭവിക്കുക. രണ്ട് ഗ്രഹങ്ങളുടെ പരിക്രമണപഥങ്ങളുടെ ഉത്കേന്ദ്രത നിമിത്തം വിയുതി നടക്കുന്ന സമയവും കുറഞ്ഞ അകലത്തിൽ വരുന്ന സമയവും തമ്മിൽ 8.5 ദിവസം വരെ സമയവ്യത്യാസം ഉണ്ടാവാം. ദീർഘവൃത്താകാര പരിക്രമണപാത കാരണം കുറഞ്ഞ അകലം 5.5 കോടി കിലോമീറ്റർ മുതൽ 10 കോടി കിലോമീറ്റർ വരെയായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു,&lt;ref name=&quot;nssdc&quot; /&gt; ഇത് ഗ്രഹം ദൃശ്യമാകുന്ന കോണീയ വ്യാസത്തിലും കാര്യമായ ഏറ്റക്കുറച്ചിലുണ്ടാക്കുന്നു.&lt;ref name=nasa051103/&gt; ഏറ്റവും അവസാന വിയുതി 2010 ജനുവരി 29 നായിരുന്നു, അടുത്തത് 2012 മാർച്ച് 3 നും സംഭവിക്കും.&lt;ref name=sheehan970202/&gt;

വിയുതിയോടടുക്കുമ്പോൾ ചക്രവാളത്തിൽ ചൊവ്വ പശ്ചാത്ഗതിയിലുള്ള ചലനം (retrograde motion) ആരംഭിക്കുന്നു, ചക്രവാളത്തിലെ ഒരു നക്ഷത്രത്തിനു ചുറ്റും ഒരു വളയത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതാണ്‌ ഈ ചലനം. ഇത് പൂർത്തിയാവാൻ 72 ദിവസം എടുക്കുന്നു, ഈ ചലനത്തിന്റെ മൂർദ്ധന്യാവസ്ഥയിൽ ചൊവ്വ അതിന്റെ ഏറ്റവും തിളക്കമുള്ള അവസ്ഥയിൽ കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=zeilik02/&gt;

==== സമ്പൂർണ്ണ സമീപനം ====
ഏതാണ്ട് 60,000 വർഷങ്ങൾ കൂടുമ്പോൾ ചൊവ്വ ഭൂമിയുമായി ഏറ്റവും അടുത്തത് വരുന്നു. ഭൂമിയുമായി അവസാനമായി ഏറ്റവും അടുത്ത് വന്നത് ബി.സി. 57,617 സെപ്റ്റംബർ 12 നായിരുന്നു, ഇനി ഏറ്റവും അടുത്തുവരിക 2287 ലായിരിക്കും.&lt;ref name=rao030822/&gt;  അടുത്ത കാലത്ത് കുറഞ്ഞ അകലത്തിൽ വന്നത് 2003 ഓഗസ്റ്റ് 27 9:51:13 UT നായിരുന്നു, അന്ന് ഭൂമിയുമായി 55,758,006 (0.372719 AU) കിലോമീറ്റർ അകലവും ദൃശ്യകാന്തിമാനം -2.9 മായിരുന്നു ഗ്രഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നത്, വിയുതിക്ക് ഒരു ദിവസവുമുള്ളപ്പോഴും ഉപസൗരത്തിലെത്താൻ മൂന്ന് ദിവസവുമുള്ളപ്പോഴായിരുന്നു അത്, ആ അവസരത്തിൽ ചൊവ്വയെ ഭൂമിയിൽ നിന്നുള്ള നിരീക്ഷണത്തിൽ പെട്ടെന്ന് തിരിച്ചറിയാൻ സാധിക്കുന്ന വിധത്തിലായിരുന്നു. എങ്കിലും ഈ സമീപനം സമീപകാലഘട്ടങ്ങളിൽ നടന്ന സമീപനത്തേക്കാൾ അല്പം കൂടി അടുത്തു എന്നുമാത്രമേയുള്ളൂ. ഉദാഹരണത്തിന്‌ 1924 ഓഗസ്റ്റ് 22 ന്‌ 0.37285 സൗരദൂരത്തിൽ ചൊവ്വ അടുത്തിരുന്നു, അതുപോലെ 2208 ഓഗസ്റ്റ് 24 ന്‌ 0.37279 സൗരദൂരം അകലത്തിലുമായിരിക്കും.&lt;ref  name=Meeus2003/&gt;

=== ചരിത്രത്തിലെ നിരീക്ഷണങ്ങൾ ===
ചൊവ്വ വിയുതിയിലായിരിക്കുമ്പോഴാണ്‌ കൂടുതലും നിരീക്ഷണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്, ആ സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഭൂമിയോട് അടുത്ത് വരുന്നതിനാൽ പെട്ടെന്നുതന്നെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടുന്നതിനാലാണിത്, ഏതാനും വർഷങ്ങൾ കൂടുമ്പോൾ ചൊവ്വ ഈ രീതിയിൽ അടുത്തുവരും. ഉപസൗരത്തിലായിരിക്കുമ്പോഴുള്ള വിയുതികളാണ്‌ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളവ – 15 അല്ലെങ്കിൽ 17 വർഷം കൂടുമ്പോൾ അത് സംഭവിക്കുന്നുണ്ട്, ഉപസൗരത്തിലായിരിക്കുന്നതിനാൽ കൂടുതൽ പെട്ടെന്ന് മനസ്സിലാക്കാനും സാധിക്കും.

ബി.സി. 1534 ൽ ഈജിപ്ത്യൻ ജ്യോതിജ്ഞർ രാത്രി ആകാശത്തിൽ അലഞ്ഞുനടക്കുന്ന ആകാശവസ്തുവായി ചൊവ്വയെ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഗ്രഹത്തിന്റെ പശ്ചാത്ഗതിയെപ്പറ്റി അറിവുള്ളവരായിരുന്നു അവർ.&lt;ref name=paob85/&gt; നവ ബാബിലോണിയൻ സാമ്രാജ്യകാലത്ത് ബാബിലോണിയയിലെ ജ്യോതിജ്ഞർ ഗ്രഹങ്ങളുടെ സ്ഥാനങ്ങൾ നിശ്ചിത സമയങ്ങളിൽ രേഖപ്പെടുത്താറുണ്ടായിരുന്നു, അവയുടെ സ്വഭാവമനുസരിച്ചുള്ള നിരീക്ഷണങ്ങളും അവർ രേഖപ്പെടുത്തിവച്ചു. ചൊവ്വാ ഗ്രഹം 79 വർഷം കൂടുമ്പോൾ 37 തവണ വലംവെക്കുന്നതായും അവർക്കറിയാമായിരുന്നു. പ്രവചിക്കപ്പെട്ട ഗ്രഹത്തിന്റെ സ്ഥാനങ്ങളിൽ കൂടുതൽ കൃത്യത വരുത്തുന്നതിനുള്ള അങ്കഗണിത ക്രിയകളും അവർ കണ്ടെത്തി.&lt;ref name=north08/&gt;&lt;ref name=swerdlow98/&gt;

ബി.സി. നാലാം നൂറ്റാണ്ടിനുമുൻപ് ചൊവ്വയെ കുറിച്ച് ചൈനീസ് ജ്യോതിജ്ഞർക്ക് അറിവുണ്ടായിരുന്നില്ല എന്ന് പുരാതന രേഖകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.&lt;ref name=needham_ronan85/&gt; ബി.സി. മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അരിസ്റ്റോട്ടിൽ ചൊവ്വ ചന്ദ്രനു പിറകിൽ മറയുന്നതായി കാണുകയും ഗ്രഹം കൂടുതൽ അകലത്തിലാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=poor08/&gt; അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇന്ത്യൻ ജ്യോതിശാസ്ത്ര ഗ്രന്ഥമായ സൂര്യസിദ്ധാന്തത്തിൽ ചൊവ്വയുടെ വ്യാസം കണക്കാക്കാൻ ശ്രമിച്ചതായി കാണാം.&lt;ref name=jse97/&gt; എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇസ്‌ലാമിക ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ യഅ്ഖൂബ് ബിൻ താരിഖ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അസ്സിജ് അൽ മഹ്‌ലൂൽ മിൻ അസ്സിന്ദിദ് ലി-ദറജാത്ത് ദറജ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ ചൊവ്വയും ഭൂമിയും തമ്മിലുള്ള ദൂരം കണക്കാക്കാൻ ശ്രമിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=sachau01/&gt;

കെപ്ലർ ഗ്രഹങ്ങളുടെ ആപേക്ഷിക ദൂരം കണക്കാക്കാൻ ഉപയോഗിച്ച രീതിയാണ്‌ പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ടൈക്കൊ ബ്രാഹെ ചൊവ്വയുടെ ഡൈയൂർണൽ പാരലാക്സ് കണ്ടെത്താൻ ഉപയോഗിച്ചത്.&lt;ref name=taton03/&gt; ദൂരദർശിനികൾ ലഭ്യമായതോടെ സൂര്യനും ഭൂമിയും തമ്മിലുള്ള ദൂരം അറിയുന്നതിനായി ചൊവ്വയുടെ ഡൈയൂർണൽ പാരലാക്സ് വീണ്ടും കണക്കാക്കുകയുണ്ടായി. ഈ രീതി ആദ്യമായി ഉപയോഗിച്ച് 1672 ൽ ഗിയോവന്നി ഡൊമെനിക്കൊ കാസിനി ആയിരുന്നു. എങ്കിലും ആദ്യകാല ഉപകരണങ്ങളുടെ കുറഞ്ഞ ഗുണനിലവാരം ഇത്തരം പാരലാക്സ് മാപനങ്ങളെ പ്രതികൂലമായി ബാധിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=hirschfeld01/&gt; ശുക്രനു പിന്നിൽ ചൊവ്വ മറയുന്ന ഉപഗൂഹനം ഒരിക്കൽ മാത്രമാണ്‌ നിരീക്ഷപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്, 1590 ഒക്ടോബർ 13 ന്‌ മൈക്കൽ ഹൈഡെൽബെർഗായിരുന്നു അത് വീക്ഷിച്ചത്.&lt;ref name=sat57/&gt; ചൊവ്വയെ ആദ്യമായി ദൂരദർശിനിയിലൂടെ വീക്ഷിച്ചത് ഗലീലിയൊ ആണ്‌.&lt;ref name=jha15/&gt;

=== ചൊവ്വയിലെ കനാലുകൾ ===
{{Vertical images list|align=right|image1=Mars Schiaparelli MKL Bd. 11 1890 (128500338).jpg|image2=Lowell  Mars channels.jpg|image3=Mars HST Mollweide map 1999.png|width=200px|caption1=ഗിയോവന്നി ഷിയപരേലി തയ്യാറാക്കിയ ചൊവ്വയുടെ മാപ്പ്|caption2=ലൊവെൽ വീക്ഷിച്ച ചൊവ്വയുടെ [[വരപ്പ്]] (ദക്ഷിണഭാഗം മുകളിൽ), 1914 നു മുൻപ് വരച്ചത്.|caption3=1999 ലെ ഓപ്പോസിഷൻ സമയത്ത് ഹബിൾ ബഹിരാകാശ ദൂരദർശിനി തയ്യാറാക്കിയ ചൊവ്വയുടെ മാപ്പ് (ഉത്തരഭാഗം മുകളിൽ)}}

ദൂരദർശിനികൾ കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെട്ടതോടെ പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടോടുകൂടി ചൊവ്വയിലെ ഉപരിതല സവിശേഷതകൾ കൂടുതൽ വ്യക്തതയോടെ വീക്ഷിക്കാമെന്നു വന്നു. 1877 സെപ്റ്റംബർ 5 ന്‌ ചൊവ്വയുടെ ഉപസൗരത്തിലുള്ള വിയുതി സംഭവിക്കുകയുണ്ടായി. അതേ വർഷം മിലാനിലെ ഇറ്റാലിയൻ ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ [[ഗിയോവന്നി ഷിയാപെരേലി]] 22 സെന്റീമീറ്റർ ദൂരദർശിനിയുപയോഗിച്ച് ചൊവ്വയുടെ മാപ്പ് തയ്യാറാക്കി. ആ മാപ്പിൽ അദ്ദേഹം രേഖപ്പെടുത്തിയ പ്രധാനപ്പെട്ട സവിശേഷതകളായിരുന്നു കനാലി, പിൽക്കാലത്ത് അത് മായക്കാഴ്ചയിൽ പെട്ടതായിരുന്നുവെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെടുകയുണ്ടായി. നീളമുള്ള രേഖകളാൽ സൂചിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന അവയ്ക്ക് അദ്ദേഹം ഭൂമിയിലെ പ്രധാന നദികളുടെ പേരുകൾ നൽകുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം &quot;ചാലുകൾ&quot; എന്നുദ്ദേശിച്ച സംജ്ഞ ഇംഗ്ലീഷിലേക്ക് വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടപ്പോൾ തെറ്റായ രീതിയിൽ കനാലുകൾ എന്നായിത്തീർന്നു.&lt;ref name=snyder01/&gt;&lt;ref name=sagan80/&gt;

നിരീക്ഷണങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രചോദനമുൾക്കൊണ്ട് ഓറിയന്റലിസ്റ്റായ [[പെർസിവൽ ലോവെൽ]] 300 ഉം 450 ഉം മില്ലീമീറ്റർ അളവിലുള്ള ദൂരദർശിനിയോടുകൂടിയ നിരീക്ഷണകേന്ദ്രം സ്ഥാപിക്കുകയുണ്ടായി. 1894 ൽ ചൊവ്വ കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെട്ട സ്ഥാനത്ത് വന്നപ്പോഴും അതിനു സമീപകാലത്ത് മെച്ചപ്പെട്ട് രീതിയിൽ ഗ്രഹം വന്നപ്പോഴും ഈ നിരീക്ഷണകേന്ദ്രം ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. അദ്ദേഹം ചൊവ്വയെ കുറിച്ചും അതിലെ ജീവനെ കുറിച്ചും ഏതാനും പുസ്തകങ്ങൾ എഴുതി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു, പൊതുജനങ്ങളെ കാര്യമായി സ്വാധീനിക്കാൻ ആ പുസ്തകങ്ങൾക്ക് കഴിഞ്ഞു.&lt;ref name=basalla06/&gt; ഹെൻറി ജോസഫ് പെറൊറ്റിൻ, നൈസിലെ ലൂയിസ് തോളൊൻ എന്നിവരും ആ കാലാത്തെ വലിയ ദൂരദർശിനികളിൽ കൂടി വീക്ഷിക്കുകയും കനാലി കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=maria_lane05/&gt;&lt;ref name=ba3/&gt;

ചൊവ്വയിലെ വേനൽകാലത്ത് ഗ്രഹത്തിന്റെ ധ്രുവാവരണങ്ങൾ മങ്ങിവന്ന് ഇരുണ്ട നിറത്തിലുള്ള ഭാഗങ്ങൾ പ്രത്യക്ഷമാകുന്നതുൾപ്പെടെ ചൊവ്വയിൽ കാലികമായി സംഭവിക്കുന്ന മാറ്റങ്ങളും ഈ കനാലുകളും കൂടിയായപ്പോൾ ഗ്രഹത്തിലെ ജീവനെ കുറിച്ച് ഊഹാപോഹങ്ങൾ വർദ്ധിച്ചു, ചൊവ്വയിൽ കടലുകളുണ്ടെന്നും സസ്യങ്ങൾ വളരുന്നുണ്ടെന്നുമുള്ള വിശ്വാസം കുറേക്കാലം നിലനിൽക്കുകയും ചെയ്തു. കൂടുതൽ വ്യക്തത നൽകുന്ന ദൂരദർശിനികളുടെ അഭാവം ഇത്തരം ഊഹങ്ങളെ പിന്തുണ നൽകിയുമില്ല. ശേഷം കൂടുതൽ വണ്ണമുള്ളതും അല്പം നീളമുള്ളതുമായ ദൂരദശിനികളിൽ കൂടിയുള്ള നിരീക്ഷണത്തിൽ നീളത്തിലുള്ള കനാലി കാണാൻ സാധിച്ചു. പിന്നീട് 1909 ൽ 840 മില്ലീമീറ്റർ ദൂരദർശിനിയിലൂടെ ഫ്ലാമാരിയോൺ നടത്തിയ നിരീക്ഷണങ്ങളിൽ അനിയത പാറ്റേണുകൾ കാണാൻ കഴിഞ്ഞെങ്കിലും കാനാലിയൊന്നും ദർശിക്കാൻ സാധിച്ചില്ല.&lt;ref name=zahnle01/&gt;

1960 കളിൽ പോലും ചൊവ്വയിലെ ജീവശാസ്ത്രത്തെ കുറിച്ചുള്ള ലേഖനങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു, അവയിൽ ചൊവ്വയിലെ ഋതുമാറ്റത്തെ ഒഴിച്ചുള്ള മറ്റ് വിവരണങ്ങളെല്ലാം ഉൾപ്പെടുത്തപ്പെട്ടിരുന്നു. ജീവികളുടെ സഹവർത്തിത്വ ആവാസവ്യവസ്ഥയും ജൈവപ്രവർത്തങ്ങൾ, രാസചക്രങ്ങൾ തുടങ്ങിയവയും വിശദമായി പ്രതിപാദിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=science136_3510/&gt;

നാസയുടെ ചൊവ്വാ ദൗത്യമേറ്റെടുത്ത മാരിനർ സംരംഭങ്ങളിലെ ബഹിരാകാശവാഹനങ്ങൾ ഗ്രഹം സന്ദർശിച്ചതോടെ ഈ കെട്ടുകഥകൾക്ക് അറുതിവന്നു. ജീവനെ തേടിയുള്ള വൈക്കിങ്ങ് സംരംഭത്തിൽ നിന്നുള്ള ഫലങ്ങൾ കൂടി വന്നതോടെ ജീവസാന്നിദ്ധ്യമില്ലാത്ത നിർജീവമായ ഗ്രഹമാണെന്ന കാര്യം പൊതുവേ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=ward_brownlee00/&gt;

ഈ സംരംഭങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള വിവരങ്ങളുപയോഗിച്ച് ഏതാനും മാപ്പുകൾ തയ്യാറാക്കപ്പെട്ടിരുന്നുവെങ്കിലും 1996 ൽ വിക്ഷേപിക്കപ്പെട്ട മാർസ് ഗ്ലോബൽ സർവേയർ പദ്ധതിയോടെയാണ്‌ വളരെയധികം വ്യക്തതയുള്ളതും വിശദവുമായ ചൊവ്വോപരിതല ഘടന, കാന്തിക മണ്ഡലം, ഉപരിതല ധാതുക്കൾ തുടങ്ങിയവയെ കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite book|first=Peter|last=Bond|year=2007|title=Distant  worlds: milestones in planetary exploration|url=https://archive.org/details/distantworldsmil0000bond|work=Copernicus  Series|page=[https://archive.org/details/distantworldsmil0000bond/page/119 119]|publisher=Springer|isbn=0387402128}}&lt;/ref&gt; ഇത്തരം വിവരങ്ങൾ നിലവിൽ ഗൂഗിൾ മാർസ് പോലെയുള്ള ഓൺലൈൻ സംരംഭങ്ങൾ വഴി ലഭ്യമാണ്‌.

== സംസ്കാരങ്ങളിൽ ==
റോമൻ യുദ്ധദേവനായ മാർസിന്റെ പേരാണ്‌ പാശ്ചാത്യർ ചൊവ്വയ്ക്ക് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. പല സംസ്കാരങ്ങളിലും പുരുഷത്വത്തിന്റേയും യുവത്വത്തിന്റേയും ലക്ഷണമായി ചൊവ്വയെ കണക്കാക്കുന്നു. ഒരു വൃത്തവും അതിനു മുകളിലെ വലത്തേ മൂലയിലേക്ക് ചൂണ്ടി നിൽക്കുന്ന അമ്പും കൂടിയതാണ്‌ ചൊവ്വയെ കുറിക്കാനുപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം, ഈ ചിഹ്നം തന്നെ പുരുഷ ലിംഗത്വത്തെ കുറിക്കാനും ഉപയോഗിക്കുന്നു.

=== ബുദ്ധിമാന്മാരായ ചൊവ്വ നിവാസികൾ ===
[[File:OSIRIS Mars true color.jpg|thumb|right|200px|ചൊവ്വ അതിന്റെ സ്വാഭാവികനിറത്തിൽ]]
ബുദ്ധിയുള്ള ജീവികൾ ചൊവ്വയിൽ വസിക്കുന്നു എന്ന് പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ വ്യാപകമായി വിശ്വസിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. ഷിയപരേലിയുടെ &quot;കനാലി&quot; നിരീക്ഷണങ്ങളും പെർസിവൽ ലോവലിന്റെ ഈ വിഷയത്തിലുള്ള പുസ്തകങ്ങളും ഈ വിശ്വാസത്തെ വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ജലസേചനം നടത്തുന്ന പുരാതന രീതിയിലുള്ള നാഗരികത അവിടെയുണ്ടെന്നും വിശ്വസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=prion/&gt;

ശ്രദ്ധേയ വ്യക്തികൾ നടത്തിയ നിരീക്ഷണങ്ങളും അതിനെ തുടന്നു നടത്തിയ പ്രഖ്യാപനങ്ങളും &quot;ചൊവ്വയെ പേടി&quot; എന്ന വിളിക്കപ്പെട്ട അവസ്ഥ സംജാതമാക്കി.&lt;ref name=fergus04/&gt; 1899 ൽ കൊളൊറോഡൊ സ്പ്രിങ്ങ്സ് ലാബിൽ അന്തരീക്ഷത്തിലെ റേഡിയോ സിഗ്നലുകളെക്കുറിച്ച് പഠിക്കുന്നതിനിടയിൽ നിക്കോള ടെസ്‌ല ആവർത്തകമായ സിഗ്നലുകൾ ലഭിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുകയും അത് മറ്റൊരു ഗ്രഹത്തിലെ റേഡിയോ ആശയവിനിമയ സംവിധാനത്തിൽ നിന്നുള്ളതാണെന്നും, പ്രത്യേകിച്ച് ചൊവ്വയിൽ നിന്നായിരിക്കാമെന്നും നിരൂപിക്കുകമുണ്ടായി.

ടെസ്‌ലയുടെ സിദ്ധാന്തങ്ങളെ പിന്തുണച്ച്  ലോർഡ് കെൽവിൻ, ടെസ്‌ലയ്ക്ക് ലഭിച്ചത് ചൊവ്വയിൽ നിന്നും അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലേക്ക് അയച്ച സിഗ്നലുകളാണെന്ന് കരുതുന്നതായി 1902 ൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ സന്ദർശനവേളയിൽ സംസാരിച്ചതായി രേഖപ്പെടുത്തപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=cheney81/&gt; എന്നാൽ അമേരിക്ക വിടുന്നതിന്റെ കുറച്ചുമുൻപ് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞതങ്ങനെയല്ലെന്നും &quot;ചൊവ്വവാസികൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ അവർക്ക് ന്യൂയോർക്ക് നഗരത്തെ അതിന്റെ വെളിച്ചത്തിന്റെ പ്രഭയിൽ കാണാൻ കഴിയുന്നുണ്ടായിരിക്കും&quot; എന്നാണ്‌ പറഞ്ഞതെന്നും അവകാശപ്പെട്ടു.&lt;ref name=nyt020511/&gt;

ചൊവ്വവാസികൾ ഭൂമിയുമായി ആശയവിനിമയം നടത്തുവാൻ ശ്രമിക്കുന്നതായി ലോവെൽ ഒബ്സെർവേറ്ററി ഉറപ്പിച്ചതായി പറയുന്ന ടെലിഗ്രാം അവരിൽ നിന്ന് ലഭിച്ചതായി 1901 ൽ ന്യൂയോർക്ക് ടൈംസിലെ ഒരു ലേഖനത്തിൽ എഡ്വാർഡ് ചാൾസ് പിക്കെറിങ്ങ് പറയുന്നുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;nyt2&quot;/&gt;

കഴിഞ്ഞ ഏതാനും ദശാബ്ദങ്ങളിൽ മികച്ച ഫലം നൽകിയ മാർസ് ഗ്ലോബൽ സർവേയറടക്കമുള്ള പര്യവേഷണ വാഹനങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഉന്നത നിലവാരത്തിലുള്ള ചിത്രങ്ങളിൽ അവിടെയേതെങ്കിലും വിശേഷബുദ്ധിയുള്ള ജീവി ജീവിച്ചിരുന്നതിന്‌ അടയാളമായി പ്രചരിപ്പിക്കപ്പെട്ട നിർമ്മിതികളുടെ അവശിഷ്ടങ്ങളൊന്നും ഇല്ലെന്ന് തെളിയിച്ചു, എങ്കിലും റിച്ചാർഡ് സി. ഹോഗ്‌ലാൻഡിനെ പോലെയുള്ളവർ വിശേഷബുദ്ധിയുള്ള ജീവൻ ചൊവ്വയിലുണ്ടെന്ന് വാദിക്കുന്നത് തുടർന്നു. പേടകങ്ങൾ പകർത്തിയ ചിത്രങ്ങളിലെ പിരമിഡുകൾ പോലെയുള്ള രൂപങ്ങളെ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയാണ്‌ പിന്നീട് കുറേ ഊഹങ്ങൾ പ്രചരിച്ചത്. ഇതിനെ കുറിച്ച് &quot;നമ്മുടെ ഭൗമികമായ പ്രത്യാശകളും ഭയങ്ങളും ചൊവ്വയെ ഒരു തരത്തിലുള്ള ഗൂഢമേഖലയാക്കി തീർത്തു&quot; എന്നാണ്‌ ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ കാൾ സാഗൻ എഴുതിയത്.&lt;ref name=sagan80/&gt;

[[പ്രമാണം:War-of-the-worlds-tripod.jpg|thumb|upright|Alien tripod illustration from the 1906 French edition of ''The War of the Worlds'' by H.G. Wells.]]

പത്തൊൻപതാം ശാസ്ത്ര ഊഹാപോഹങ്ങളിൽ ചൊവ്വയെ ജീവനെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുന്ന ചുറ്റുപാടോടുകൂടിയതാണെന്നായിരുന്നു വിവരിച്ചിരുന്നത്.&lt;ref name=lightman97/&gt; അവയെ പിൻപറ്റി ചൊവ്വയിലെ ജീവികൾ അവരുടെ മരിക്കുന്ന ഗ്രഹത്തിൽ നിന്നും രക്ഷപ്പെടാൻ ഭൂമി പിടിച്ചെടുക്കുന്നതായി വിവരിച്ച് 1898 ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച എച്ച്.ജി. വെൽസിന്റെ &quot;വാർ ഓഫ് ദി വേൾഡ്സ്&quot; പോലെയുള്ള ശാസ്ത്രകഥകൾ ഇറങ്ങുകയും ചെയ്തു. [[ഓർസൺ വെൽസ്]] തയ്യാറാക്കിയ &quot;വാർ ഓഫ് ദി വേൾഡ്സ്&quot; ന്റെ വിവരണം തൽസമയ വാർത്താരൂപത്തിൽ 1938 ൽ ഒക്ടോബർ 30 ന്‌ റേഡിയോ പ്രക്ഷേപണം നടത്തിയപ്പോൾ യഥാർത്ഥമെന്നു കരുതി ജനങ്ങൾ ഭീതിയിലാണ്ട സംഭവം വളരെയധികം കുപ്രസിദ്ധിയാർജ്ജിച്ചു.&lt;ref name=lubertozzi_holmsten03/&gt;

റേ ബ്രാഡ്ബറീസിന്റെ 'ദി മാർഷിയൻ ക്രോണിക്കിൾസ്', എഡ്ഗാർ റൈസ് ബറോസിന്റെ ബാർസൂം പരമ്പര, സി.എസ്. ലൂയിസിന്റെ &quot;ഔട്ട് ഓഫ് സൈലന്റ് പ്ലാനെറ്റ്&quot; (1938),&lt;ref name=sanford09/&gt; കിം സ്റ്റാൻലി റോബിൻസണ്ണിന്റെ 'മാർസ് ട്രൈലോഗി', റോബെർട്ട് എ. ഹെയ്ൻലെയ്നിന്റെ ഏതാനും കൃതികൾ എന്നിവയെയെല്ലാം ഇത്തരത്തിൽ ചൊവ്വയെ കുറിച്ചുള്ള കഥകൾ നിറഞ്ഞ കൃതികളാണ്‌.&lt;ref name=buker02/&gt;

ചൊവ്വയുടെ ഉപഗ്രഹങ്ങളെ കുറിച്ച് ആസഫ് ഹാൾ അവയെ കണ്ടെത്തുന്നതിനും 150 വർഷങ്ങൾ മുൻപേ ജൊനാഥൻ സ്വിഫ്റ്റ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗള്ളിവറുടെ യാത്രകൾ എന്ന കൃതിയിലെ പത്തൊൻപതാമത്തെ അദ്ധ്യായത്തിൽ പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=jonathan_swift/&gt;

വാർണർ ബ്രദേർസ് 1948 അവതരിപ്പിച്ച ലൂണി ട്യൂൺസ് എന്ന കാർട്ടൂൺ പരമ്പരയിൽ മാർവിൻ ദി മാർഷിയൻ എന്ന ചൊവ്വവാസിയായ ഹാസ്യ കഥാപാത്രം പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നുണ്ട്, കഥാപാത്രത്തിന്‌ നല്ല ജനപ്രീതി ലഭിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=rabkin05/&gt;

മാരിനർ, വൈക്കിങ്ങ് എന്നീ പേടകങ്ങൾ ജീവനില്ലാത്തതും, കനാലുകളില്ലാത്തതുമായ ചൊവ്വയുടെ യഥാർത്ഥ ചിത്രം അയച്ചുതന്നതോടെ ഇത്തരം ഊഹങ്ങളെ ഒഴിവാക്കേണ്ട സ്ഥിതി സംജാതമായി, പിന്നെ മനുഷ്യർ ചൊവ്വയിൽ താമസമുറപ്പിക്കുന്നതും അവിടെ കോളനികൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതുമായി പ്രമേയങ്ങൾ, ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധിയുള്ളതാണ്‌ കിം സ്റ്റാൻലിയുടെ മാർസ് ട്രൈലജി. അതിനുശേഷവും ശാസ്ത്രരൂപേണയുള്ള ആശയങ്ങളും, ബഹിരാകാശ പേടകങ്ങൾ അയച്ചുതന്ന ചിത്രങ്ങളിലെ ഉപരിതലത്തിലെ ചില പ്രത്യേക ഭാഗങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പ്രാകൃത നാഗരികതയുണ്ടെന്നതാണെന്ന് വ്യംഗ്യമാക്കിയുള്ള ശാസ്ത്രകഥകളും സിനിമകളും പുറത്തു വരികയുണ്ടായി.&lt;ref name=miles_peters/&gt;

ഭൂമിയിൽ നിന്നുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായി പൊരുതുന്ന ചൊവ്വയിലെ കോളനികളുടെ കഥകളായിരുന്നു ഗ്രെഗ് ബിയറിന്റേയും കിം സ്റ്റാൻലി റോബിൻസണ്ണിന്റേയും നോവലുകളുടെ പ്രമേയം, ഫിലിപ്പ് കെ. ഡിക്കിന്റെ ചെറുകഥയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ചലച്ചിത്രമായ &quot;ടോട്ടൽ റീകോൾ&quot;, &quot;ബാബിലോൺ 5&quot; എന്ന ടെലിവിഷൻ പരമ്പര എന്നിവയും ഇതേ രീതിയിലുള്ളവയായിരുന്നു. &quot;റെഡ് ഫാക്ഷൻ&quot;, സോൺ ഓഫ് ദി എൻഡേഴ്സ്' പരമ്പര തുടങ്ങിയ വീഡിയോ ഗെയിമുകളും സമാന പ്രമേയങ്ങളോടെയുള്ളവയായിരുന്നു. &quot;ധൂം&quot;, &quot;മാർഷിയൻ ഗോഥിക്ക്&quot; എന്നീ പ്രസിദ്ധ വീഡിയോ ഗെയിമുകളിലേയും പശ്ചാത്തലം ചൊവ്വയും അവയുടെ ഉപഗ്രഹങ്ങളുമാണ്‌.

== കുറിപ്പുകൾ ==
{{Refbegin}}
'''ക.''' {{Note label|ക|ക|none}}Best fit [[ellipsoid]]

'''ഖ,''' {{Note label|ഖ|ഖ|none}}There  are many [[serpentinite|''serpentinization'']] reactions. [[Olivine]] is a [[solid solution]] between [[forsterite]] and [[fayalite]] whose general formula is &lt;math&gt;(Fe,Mg)_2SiO_4&lt;/math&gt;. The reaction producing methane from olivine can be written as: ''Forsterite + Fayalite + Water + Carbonic acid → Serpentine + Magnetite + Methane '', or (in balanced form): &lt;math&gt;18 Mg_2SiO_4 + 6 Fe_2SiO_4 + 26 H_2O +  CO_2&lt;/math&gt; → &lt;math&gt;12  Mg_3Si_2O_5(OH)_4 + 4 Fe_3O_4 + CH_4&lt;/math&gt;
{{Refend}}

== ഇതും കാണുക ==
*[[സോളിസ് ലാക്കസ്]]
== അവലംബം ==
{{Reflist|colwidth=30em|refs=
&lt;ref name=horizons&gt;{{cite web | last=Yeomans | first=Donald  K. | date=2006-07-13 | url=http://ssd.jpl.nasa.gov/?horizons | title=HORIZONS System | publisher=NASA JPL | accessdate=2007-08-08 }}—At the site, go to the &quot;web interface&quot; then select &quot;Ephemeris Type: ELEMENTS&quot;, &quot;Target Body: Mars&quot; and &quot;Center: Sun&quot;.&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=meanplane&gt;{{cite web | date=2009-04-03 | title=The MeanPlane (Invariable plane) of the Solar System passing through the barycenter | url=http://home.comcast.net/~kpheider/MeanPlane.gif | accessdate=2009-04-10 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20090420194536/http://home.comcast.net/~kpheider/MeanPlane.gif | archivedate=2009-04-20 | url-status=live }} (produced with [http://chemistry.unina.it/~alvitagl/solex/ Solex 10] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150524145440/http://chemistry.unina.it/~alvitagl/solex/ |date=2015-05-24 }} written by Aldo Vitagliano; see also [[invariable plane]])&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=mars2010&gt;{{cite web |date=May 6, 2009 |title=Mars 2009/2010 |publisher=Students for the Exploration and Development of Space (SEDS) |url=http://spider.seds.org/spider/Mars/mars2010.html |accessdate=2007-12-28}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Seidelmann2007&gt;{{cite journal | last=Seidelmann | first=P. Kenneth | coauthors=Archinal, B. A.; A'hearn, M. F.; ''et al''. | title=Report of the IAU/IAG Working Group on cartographic coordinates and rotational elements: 2006 | journal=Celestial Mechanics and Dynamical Astronomy | volume=98 | issue=3 | pages=155–180 | year=2007 | doi=10.1007/s10569-007-9072-y | url=http://adsabs.harvard.edu/doi/10.1007/s10569-007-9072-y | accessdate=2007-08-28 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=lodders1998&gt;{{cite book | author=Lodders, Katharina; Fegley, Bruce | year=1998 | title=The planetary scientist's companion | url=https://archive.org/details/planetaryscienti0000lodd | page=[https://archive.org/details/planetaryscienti0000lodd/page/n211 190] | publisher=Oxford University Press US | isbn=0195116941 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa&gt;{{cite web | first=Samantha | last=Harvey | date=May 27, 2008 | author=Phil Davis and Kirk Munsell (eds.) | work=Solar System Exploration | title=Mars: Facts &amp; Figures | publisher=NASA | url=http://solarsystem.jpl.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Mars&amp;Display=Facts&amp;System=Metric | accessdate=2007-03-06 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa_hematite&gt;{{cite web | title=The Lure of  Hematite | work=Science@NASA | publisher=NASA | date=March 28, 2001 | url=http://science.nasa.gov/headlines/y2001/ast28mar_1.htm | accessdate=2009-12-24 | archive-date=2012-09-14 | archive-url=https://archive.today/20120914152901/http://science.nasa.gov/science-news/science-at-nasa/2001/ast28mar_1/ | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=northcratersn&gt;{{cite web | date=July 19, 2008 | title=Impact May Have Transformed  Mars | publisher=ScienceNews.org | first=Ashley | last=Yeager | url=http://www.sciencenews.org/view/generic/id/33622/title/Impact_may_have_transformed_Mars_ | accessdate=2008-08-12 | archive-date=2012-09-14 | archive-url=https://archive.today/20120914153420/http://www.sciencenews.org/view/generic/id/33622/title/Impact_may_have_transformed_Mars_ | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=northcraterguard&gt;{{cite web | date=June 26,  2008 | title=Cataclysmic impact created north-south divide on Mars | publisher=Science @ guardian.co.uk | first=Ian | last=Sample | url=http://www.guardian.co.uk/science/2008/jun/26/mars.asteroid?gusrc=rss&amp;feed=science | accessdate=2008-08-12 | location=London}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=water&gt;{{cite web | date=March 12, 2002 | title=Once Upon a Water Planet | publisher=Science @ NASA | author=Bell, Trudy E.; Phillips, Tony | url=http://science.nasa.gov/headlines/y2002/12mar%5Fwaterplanet.htm | accessdate=2008-06-21 | archive-date=2008-06-01 | archive-url=https://web.archive.org/web/20080601051757/http://science.nasa.gov/headlines/y2002/12mar_waterplanet.htm | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;marswater&quot;&gt;{{cite web | publisher=NASA/JPL | date=December 6, 2006 | url=http://www.nasa.gov/mission_pages/mars/news/mgs-20061206.html | title=NASA Images Suggest Water Still Flows in Brief Spurts on Mars | accessdate=2007-01-04 | archive-date=2011-08-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110807005557/http://www.nasa.gov/mission_pages/mars/news/mgs-20061206.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;specials1&quot;&gt;{{cite web | title=Water ice in crater at Martian north pole | date=July 28, 2005 | publisher=ESA | url=http://www.esa.int/SPECIALS/Mars_Express/SEMGKA808BE_0.html | accessdate=2010-03-19 | archive-date=2012-10-06 | archive-url=https://web.archive.org/web/20121006122736/http://www.esa.int/SPECIALS/Mars_Express/SEMGKA808BE_0.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;jsg.utexas.edu&quot;&gt;{{cite web | title=Scientists Discover Concealed Glaciers on Mars at Mid-Latitudes | date=November 20, 2008 | publisher=University of Texas at Austin | url=http://www.jsg.utexas.edu/news/rels/112008.html | accessdate=2010-03-19 | archive-date=2011-07-25 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110725200229/http://www.jsg.utexas.edu/news/rels/112008.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=esa050221&gt;{{cite news | title=Mars pictures reveal frozen sea | publisher=ESA | author=Staff | date=February 21, 2005 | url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/4285119.stm | accessdate=2010-03-19 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;spacecraft1&quot;&gt;{{cite web | date=July 31, 2008 | title=NASA Spacecraft Confirms Martian Water, Mission Extended | publisher=Science @ NASA | url=http://www.nasa.gov/mission_pages/phoenix/news/phoenix-20080731.html | accessdate=2008-08-01 | archive-date=2012-04-18 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120418005710/http://www.nasa.gov/mission_pages/phoenix/news/phoenix-20080731.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=webster_beasley05&gt;{{cite web | publisher=NASA | date=September 20, 2005 | author=Webster, G.; Beasley, D. | title=Orbiter's Long Life Helps Scientists Track Changes on Mars | url=http://mpfwww.jpl.nasa.gov/mgs/newsroom/20050920a.html | accessdate=2007-02-26 | archive-date=2007-04-30 | archive-url=https://web.archive.org/web/20070430085506/http://mpfwww.jpl.nasa.gov/mgs/newsroom/20050920a.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;nssdc&quot;&gt;{{cite web | author=Williams, David R. | title=Mars Fact Sheet | work=National Space Science Data  Center | publisher=NASA | date=September 1, 2004 | url=http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/marsfact.html | accessdate=2006-06-24 | archive-date=2010-06-12 | archive-url=https://web.archive.org/web/20100612092806/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/marsfact.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;rust&quot;&gt;{{cite web | last=Peplow | first=Mark | title=How Mars got its rust | work=BioEd Online | publisher=MacMillan Publishers Ltd. | url=http://www.bioedonline.org/news/news-print.cfm?art=953 | accessdate=2007-03-10 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sci300a&gt;{{cite journal | last=Christensen | first=Philip R. | coauthors=''et al''. | date=2003-06-27 | title=Morphology and Composition of the Surface of Mars: Mars Odyssey THEMIS  Results | journal=Science | volume=300 | issue=5628 | pages=2056–2061 | doi=10.1126/science.1080885 | pmid=12791998 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sci300b&gt;{{cite journal | last=Golombek | first=Matthew P. | date=2003-06-27 | title=The  Surface of Mars: Not Just Dust and Rocks | journal=Science | volume=300 | issue=5628 | pages=2043–2044 | doi=10.1126/science.1082927 | pmid=12829771 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;magnetosphere&quot;&gt;{{cite web | date=2006-11-09 | title=Magnetic Fields and Mars | publisher=Mars Global Surveyor @ NASA | author=Valentine, Theresa; Amde, Lishan | url=http://mgs-mager.gsfc.nasa.gov/Kids/magfield.html | accessdate=2009-07-17 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;plates&quot;&gt;{{cite web | publisher=NASA/Goddard Space Flight Center | title=New Map Provides More Evidence Mars Once Like  Earth | url=http://www.nasa.gov/centers/goddard/news/topstory/2005/mgs_plates.html | accessdate=2006-03-17 | archive-date=2012-09-14 | archive-url=https://archive.today/20120914153601/http://www.nasa.gov/centers/goddard/news/topstory/2005/mgs_plates.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=jacque03&gt;{{cite news | author=Jacqué, Dave | url=http://www.anl.gov/Media_Center/News/2003/030926mars.htm | title=APS X-rays reveal secrets of Mars' core | publisher=Argonne National Laboratory | date=2003-09-26 | accessdate=2006-07-01}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=jog91&gt;{{cite journal | last=Tanaka | first=K. L. | year=1986 | title=The Stratigraphy of Mars | journal=Journal of Geophysical Research | volume=91 | issue=B13 | pages=E139–E158 | doi=10.1029/JB091iB13p0E139 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=dc080304&gt;{{cite web | url=http://dsc.discovery.com/news/2008/03/04/mars-avalanche.html | title=Mars avalanche caught on camera | date=2008-03-04 | work=Discovery Channel | publisher=Discovery Communications | accessdate=2009-03-04}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sciam080627&gt;{{cite web | url=http://www.sciam.com/article.cfm?id=giant-asteroid-flattened | title=Giant Asteroid Flattened Half of Mars, Studies Suggest | publisher=Scientific  American | accessdate=2008-06-27 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nyt080626&gt;{{cite news | url=http://www.nytimes.com/2008/06/26/science/space/26mars.html?em&amp;ex=1214712000&amp;en=bd0be05a87523855&amp;ei=5087%0A | title=Huge Meteor Strike Explains Mars’s Shape, Reports Say | publisher=New York Times | accessdate=2008-06-27 | first=Kenneth | last=Chang | date=2008-06-26}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa051103&gt;{{cite news | date=November 3, 2005 | publisher=NASA | title=Close Encounter: Mars at Opposition | url=http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/2005/34/image/l | accessdate=2010-03-19 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=bbc080627&gt;{{cite news | title=Martian soil 'could support life' | url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/7477310.stm | publisher=BBC News | date=June 27, 2008 | accessdate=2008-08-07}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;marssalt&quot;&gt;{{cite news | url=http://www.usatoday.com/tech/science/space/2008-08-04-mars-soil_N.htm | title=Scientists:  Salt in Mars soil not bad for life | last=Chang | first=Alicia | publisher=Associated Press | accessdate=2008-08-07 | date=2008-08-05}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=jpl_soil&gt;{{cite web | title=NASA Spacecraft Analyzing Martian Soil Data | url=http://www.jpl.nasa.gov/news/phoenix/release.php?ArticleID=1816 | publisher=JPL | accessdate=2008-08-05 | archive-date=2017-05-22 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170522063940/https://www.jpl.nasa.gov/news/phoenix/release.php?ArticleID=1816 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=jpl_dust_devil&gt;{{cite web | url=http://hirise.lpl.arizona.edu/ESP_013751_1115 | title=Dust Devil Etch-A-Sketch  (ESP_013751_1115) | publisher=NASA/JPL/University of Arizona | date=2009-07-02 | accessdate=2010-01-01 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=space021211&gt;{{cite web | url=http://www.space.com/scienceastronomy/streaks_mars_021211.html | title=Dark Streaks on Mars Suggest Running Water Still Present | publisher=SPACE.com | date=2002-12-11 | accessdate=2009-09-20 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20030210151409/http://www.space.com/scienceastronomy/streaks_mars_021211.html | archivedate=2003-02-10 | url-status=live }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=bbc040124&gt;{{cite news | first=David | last=Whitehouse | date=January 24, 2004 | title=Long history of water and Mars | work=BBC News | url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/sci/tech/3426539.stm | accessdate=2010-03-20 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=jgr110&gt;{{Cite journal | journal=Journal of Geophysical Research | date=2005-05-07 | last=Heldmann | first=Jennifer L. | coauthors=''et al''. | title=Formation of Martian gullies by the action of liquid water flowing under current Martian environmental conditions | url=http://daleandersen.seti.org/Dale_Andersen/Science_articles_files/Heldmann%20et%20al.2005.pdf | format=PDF | volume=110 | page=Eo5004 | doi=10.1029/2004JE002261 | accessdate=2008-09-17 | archive-date=2008-10-01 | archive-url=https://web.archive.org/web/20081001162643/http://daleandersen.seti.org/Dale_Andersen/Science_articles_files/Heldmann%20et%20al.2005.pdf | url-status=dead }} 'conditions such as now occur on Mars, outside of the temperature-pressure stability regime of liquid water' ... 'Liquid water is typically stable at the lowest elevations and at low latitudes on the planet because the atmospheric pressure is greater than the [[vapor pressure]] of water and surface temperatures in equatorial regions can reach 273 K for parts of the day [Haberle ''et al''., 2001]'&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;kostama&quot;&gt;{{Cite journal | journal=Geophysical Research Letters | volume=33 | page=L11201 | date=June 3, 2006 | author=Kostama, V.-P.; Kreslavsky, M. A.; Head, J. W. | title=Recent high-latitude icy mantle in the northern plains of Mars: Characteristics and ages of emplacement | url=http://www.agu.org/pubs/crossref/2006/2006GL025946.shtml | doi=10.1029/2006GL025946 | accessdate=2007-08-12 | archive-date=2009-03-18 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090318010946/http://www.agu.org/pubs/crossref/2006/2006GL025946.shtml | url-status=dead }} 'Martian high-latitude zones are covered with a smooth, layered ice-rich mantle'.&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sci299&gt;{{cite journal | author=Byrne, Shane; Ingersoll, Andrew P. | title=A Sublimation Model for Martian South Polar Ice Features | url=https://archive.org/details/sim_science_2003-02-14_299_5609/page/1050 | journal=Science | volume=299 | issue=5609 | pages=1051–1053 | year=2003 | pmid=12586939 | doi=10.1126/science.1080148 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa070315&gt;{{cite web | publisher=NASA | date=March 15, 2007 | title=Mars' South Pole Ice Deep and Wide | url=http://jpl.nasa.gov/news/news.cfm?release=2007-030 | accessdate=2007-03-16 | archive-date=2012-07-16 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120716205616/http://www.jpl.nasa.gov/news/news.cfm?release=2007-030 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nature434&gt;{{Cite journal | last=Murray | first=John  B. | coauthors=''et  al''. | title=Evidence from the Mars Express High Resolution Stereo Camera for a frozen sea close to Mars' equator | journal=Nature | volume=434 | pages=352–356 | date=March 17, 2005 | doi=10.1038/nature03379 | accessdate=2008-12-18 | pmid=15772653 | issue=703 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Kerr2005&gt;{{Cite journal | last=Kerr | first=Richard A. | title=Ice or Lava Sea on Mars? A Transatlantic Debate Erupts | url=https://archive.org/details/sim_science_2005-03-04_307_5714/page/1390 | journal=Science | volume=307 | issue=5714 | pages=1390–1391 | date=March 4, 2005 | doi=10.1126/science.307.5714.1390a | accessdate=2007-11-16 | pmid=15746395 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Jaeger2007&gt;{{Cite journal | last=Jaeger | first=W. L. | coauthors=''et  al''. | title=Athabasca Valles, Mars: A Lava-Draped Channel System | url=https://archive.org/details/sim_science_2007-09-21_317_5845/page/1709 | journal=Science | volume=317 | pages=1709–1711 | date=September 21, 2007 | doi=10.1126/science.1143315 | accessdate=2007-11-16 | pmid=17885126|issue=5845}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Boynton2007&gt;{{Cite journal | last=Boynton | first=W.  V. | coauthors=''et  al''. | title=Concentration of H,  Si, Cl, K, Fe, and Th in the low and mid latitude regions of Mars | journal=Journal of Geophysical Research, Planets | volume=112 | page=E12S99 | date=in press | doi=10.1029/2007JE002887 | accessdate=2007-11-16 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Feldman2005&gt;{{Cite journal | last=Feldman | first=W.  C. | coauthors=''et  al''. | title=Topgraphic control of  hydrogen deposits at low latitudes to midlatitudes of Mars | journal=Journal of Geophysical Research | volume=110| id=11009 | date=November 30, 2005 | doi=10.1029/2005JE002452 | accessdate=2007-11-16 | page=E11009 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sci288&gt;{{cite journal | last=Malin | first=Michael C. | last2=Edgett | first2=KS | title=Evidence for Recent Groundwater Seepage and Surface Runoff on Mars | url=https://archive.org/details/sim_science_2000-06-30_288_5475/page/2330 | journal=Science | volume=288 | issue=5475 | pages=2330–2335 | date=June 30, 2000 | pmid=10875910 | doi=10.1126/science.288.5475.2330 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa061206&gt;{{cite web | title=NASA Images Suggest Water Still Flows in Brief Spurts on Mars | publisher=NASA | date=December 6, 2006 | url=http://www.nasa.gov/mission_pages/mars/news/mgs-20061206.html | accessdate=2006-12-06 | archive-date=2011-08-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110807005557/http://www.nasa.gov/mission_pages/mars/news/mgs-20061206.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=bbc061206&gt;{{cite news | title=Water flowed recently on Mars | publisher=BBC | date=December 6, 2006 | url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/sci/tech/6214834.stm | accessdate=2006-12-06}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa061206b&gt;{{cite news | publisher=NASA | date=December 6, 2006 | title=Water May Still Flow on Mars, NASA Photo Suggests | url=http://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=6587226 | accessdate=2006-04-30 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sci317&gt;{{cite journal | last=McEwen | first=A.  S. | coauthors=''et  al''. | title=A Closer Look at  Water-Related Geologic Activity on Mars | url=https://archive.org/details/sim_science_2007-09-21_317_5845/page/1706 | journal=Science | volume=317 | pages=1706–1709 | date=September 21, 2007 | doi=10.1126/science.1143987 | pmid=17885125 | issue=5845 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa040303&gt;{{cite press release | publisher=NASA | date=March 3, 2004 | title=Mineral in Mars 'Berries' Adds to Water Story | url=http://www.jpl.nasa.gov/releases/2004/88.cfm | archiveurl=https://web.archive.org/web/20071109185031/http://www.jpl.nasa.gov/releases/2004/88.cfm | archivedate=2007-11-09 | accessdate=2006-06-13 | url-status=dead }}{{Cite web |url=http://www.jpl.nasa.gov/releases/2004/88.cfm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2010-08-05 |archive-date=2007-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071109185031/http://www.jpl.nasa.gov/releases/2004/88.cfm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa101001&gt;{{cite web | title=Mars Exploration Rover Mission: Science | publisher=NASA | date=2007-07-12 | url=http://marsrover.nasa.gov/science/goal1-results.html | accessdate=2010-01-10 | archive-date=2010-05-28 | archive-url=https://web.archive.org/web/20100528175553/http://marsrover.nasa.gov/science/goal1-results.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=ag44_4&gt;{{cite journal | author=Mitchell, Karl L.; Wilson, Lionel | title=Mars: recent geological activity : Mars: a geologically active planet | journal=Astronomy &amp; Geophysics | volume=44 | issue=4 | pages=4.16–4.20 | month=August | year=2003 | doi=10.1046/j.1468-4004.2003.44416.x | bibcode=2003A&amp;G....44d..16M }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=icarus169&gt;{{cite journal | author=Mellon, J. T.;  Feldman, W. C.; Prettyman, T. H. | title=The presence and stability of ground ice in the southern hemisphere of  Mars | journal=Icarus | year=2003 | volume=169 | issue=2 | pages=324–340 | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2004Icar..169..324M | doi=10.1016/j.icarus.2003.10.022 | accessdate=2007-02-26 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;clouds&quot;&gt;{{cite news | date=December 13, 2004 | title=Mars Rovers Spot Water-Clue Mineral, Frost, Clouds | url=http://marsrovers.jpl.nasa.gov/gallery/press/opportunity/20041213a.html | publisher=NASA | accessdate=2006-03-17 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=mira&gt;{{cite web | title=MIRA's Field Trips to the  Stars Internet Education Program | publisher=Mira.or | url=http://www.mira.org/fts0/planets/097/text/txt002x.htm|accessdate=2007-02-26 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=darling_marspoles&gt;{{cite web | last=Darling | first=David | title=Mars, polar caps | work=Encyclopedia of Astrobiology, Astronomy, and  Spaceflight | url=http://www.daviddarling.info/encyclopedia/M/Marspoles.html | accessdate=2007-02-26 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;brown&quot;&gt;{{cite journal | last=Carr | first=Michael  H. | title=Oceans on Mars: An assessment of the observational evidence and possible fate | journal=Journal of Geophysical  Research | year=2003 | volume=108 | issue=5042 | page=24 | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1998RPPh...61...77K | doi=10.1029/2002JE001963 | accessdate=2007-02-26 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;phillips&quot;&gt;{{cite web | last=Phillips | first=Tony | title=Mars is Melting, Science at NASA | url=http://science.nasa.gov/headlines/y2003/07aug_southpole.htm | accessdate=2007-02-26 | archive-date=2007-02-24 | archive-url=https://web.archive.org/web/20070224153145/http://science.nasa.gov/headlines/y2003/07aug_southpole.htm | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sci315&gt;{{cite  journal | title=Subsurface Radar Sounding of the South Polar Layered Deposits of Mars | author=Plaut, J. J | coauthors=''et al''. | journal=Science | volume=315 | year=2007 | doi=10.1126/science.1139672 | accessdate=2007-03-17 | page=92 | pmid=17363628}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=geo32&gt;{{cite journal | title=How do spiral troughs  form on Mars? | last=Pelletier | first=J.  D. | journal=Geology | volume=32 | year=2004 | pages=365–367 | url=http://www.gsajournals.org/perlserv/?request=get-abstract&amp;doi=10.1130%2FG20228.2 | accessdate=2007-02-27 | doi=10.1130/G20228.2 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=eas080922&gt;{{cite web | title=Mars polar cap mystery solved | publisher=ESA | date=September 22, 2008 | accessdate=2009-12-24 | url=http://www.esa.int/esaCP/SEMO78Q4KKF_index_0.html }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=2006-100&gt;{{cite news | title=NASA Findings Suggest Jets Bursting From Martian Ice Cap | date=August 16, 2006 | publisher=NASA | url=http://www.jpl.nasa.gov/news/news.cfm?release=2006-100 | work=Jet Propulsion Laboratory | accessdate=2009-08-11 | archive-date=2009-10-10 | archive-url=https://web.archive.org/web/20091010164741/http://www.jpl.nasa.gov/news/news.cfm?release=2006-100 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Kieffer2000&gt;{{cite web | first=H.  H. | last=Kieffer | year=2000 | title=Annual Punctuated CO2 Slab-ice and Jets on Mars | title=Mars Polar Science 2000 | url=http://www.lpi.usra.edu/meetings/polar2000/pdf/4095.pdf | format=PDF | accessdate=2009-09-06 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Portyankina&gt;{{cite web | title=Simulations of Geyser-type Eruptions in Cryptic Region of Martian South | title=Fourth Mars Polar Science Conference | editor=G. Portyankina | year=2006 | url=http://www.lpi.usra.edu/meetings/polar2006/pdf/8040.pdf|format=PDF | accessdate=2009-08-11 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Hugh2006&gt;{{cite journal | title=CO2 jets formed by sublimation beneath translucent slab ice in Mars' seasonal south polar ice cap | journal=Nature | first=Hugh  H. | last=Kieffer | coauthors=Christensen, Philip R.; Titus, Timothy  N. | date=May 30, 2006 | volume=442 | issue=7104 | pmid=16915284 | pages=793–796 | doi=10.1038/nature04945 | url=http://www.nature.com/nature/journal/v442/n7104/abs/nature04945.html | accessdate=2009-09-02}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sheehan_ch04&gt;{{cite web | last=Sheehan | first=William | url=http://www.uapress.arizona.edu/onlinebks/mars/chap04.htm | title=Areographers | work=The  Planet Mars: A History of Observation and Discovery | accessdate=2006-06-13 | archive-date=2017-07-01 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701062415/http://www.uapress.arizona.edu/onlinebks/MARS/CHAP04.HTM | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=viking_1950_2000&gt;{{cite web | url=http://history.nasa.gov/monograph21/Chapter%206.pdf | format=PDF | title=Viking and the Resources of Mars | work=Humans to Mars: Fifty Years of Mission  Planning, 1950–2000 | accessdate=2007-03-10 | archive-date=2012-01-12 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120112084018/http://history.nasa.gov/monograph21/Chapter%206.pdf | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=seds_huygens&gt;{{cite web | author=Frommert, H.; Kronberg, C. | title=Christiaan Huygens | url=http://www.seds.org/messier/xtra/Bios/huygens.html|publisher=SEDS/Lunar and Planetary Lab | accessdate=2007-03-10 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=archinal_caplinger&gt;{{cite journal | author=Archinal, B. A.; Caplinger, M. | title=Mars, the Meridian, and Mert: The Quest for Martian Longitude | journal=Abstract #P22D-06 | date=Fall 2002 | publisher=American Geophysical Union | bibcode=2002AGUFM.P22D..06A }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=pers66&gt;{{cite journal | author=Zeitler, W.; Ohlhof,  T.; Ebner, H. | year=2000 | title=Recomputation of the global Mars control-point network | journal=Photogrammetric Engineering &amp; Remote Sensing | volume=66 | issue=2 | pages=155–161 | month=February | url=http://www.asprs.org/publications/pers/2000journal/february/2000_feb_155-161.pdf | accessdate=2009-12-26 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=lunine99&gt;{{cite book | first=Cynthia  J. | last=Lunine | year=1999 | title=Earth: evolution of a habitable world | url=https://archive.org/details/earthevolutionof0000luni | page=[https://archive.org/details/earthevolutionof0000luni/page/183 183] | publisher=Cambridge University Press | isbn=0521644232 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=wright03&gt;{{cite web | last=Wright | first=Shawn | date=April 4, 2003 | url=http://ivis.eps.pitt.edu/projects/MC/ | title=Infrared Analyses of Small Impact Craters on Earth and Mars | publisher=University of Pittsburgh | accessdate=2007-02-26 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20070612190405/http://ivis.eps.pitt.edu/projects/MC/ | archivedate=2007-06-12 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=ucar_geography&gt;{{cite web | url=http://www.windows.ucar.edu/tour/link=/mars/interior/Martian_global_geology.html | title=Mars Global Geography | work=Windows to the Universe | publisher=University  Corporation for Atmospheric Research | date=April 27, 2001 | accessdate=2006-06-13 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=emp9&gt;{{cite journal | last=Wetherill | first=G. W. | title=Problems Associated with Estimating the Relative Impact Rates on Mars and the Moon | journal=Earth, Moon, and Planets | year=1999 | volume=9 | page=227 | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1974Moon....9..227W | accessdate=2007-02-02 | doi=10.1007/BF00565406 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=emp45&gt;{{cite journal | last=Costard | first=Francois M. | year=1989 | title=The spatial distribution of volatiles in the Martian hydrolithosphere | url=https://archive.org/details/sim_earth-moon-and-planets_1989-06_45_3/page/265 | bibcode=1989EM&amp;P...45..265C | journal=Earth, Moon, and Planets | volume=45 | month=June | pages=265–290 | doi=10.1007/BF00057747 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=glenday09&gt;{{cite book | first=Craig | last=Glenday | year=2009 | page=[https://archive.org/details/guinnessworldrec0000unse/page/12 12] | title=Guinness World Records | url=https://archive.org/details/guinnessworldrec0000unse | publisher=Random House, Inc. | isbn=0553592564 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=scsdes49&gt;{{cite journal | first=Junyong | last=Chen | coauthors=''et al''. | title=Progress in technology for the 2005 height determination of Qomolangma Feng (Mt. Everest) | journal=Science in China Series D: Earth Sciences | volume=49 | issue=5 | month=May | year=2006 | pages=531–538 | doi=10.1007/s11430-006-0531-1}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=lucchita_rosanova&gt;{{cite web | author=Lucchitta, B. K.;  Rosanova, C. E. | date=August 26, 2003 | url=http://astrogeology.usgs.gov/Projects/VallesMarineris/ | title=Valles Marineris; The Grand Canyon of Mars | publisher=USGS | accessdate=2007-03-11 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=cushing_titus_wynn07&gt;{{cite web | url=http://www.lpi.usra.edu/meetings/lpsc2007/pdf/1371.pdf | format=PDF | title=Themis Observes Possible Cave Skylights on Mars | author=Cushing, G. E.; Titus, T. N.; Wynne, J. J.; Christensen, P. R. | publisher=Lunar and Planetary Science XXXVIII | year=2007 | accessdate=2007-08-02 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nau070328&gt;{{cite news | url=http://www4.nau.edu/insidenau/bumps/2007/3_28_07/mars.htm | title=NAU  researchers find possible caves on Mars | work=Inside NAU | publisher=[[Northern Arizona University]] | volume=4 | issue=12 | date=March 28, 2007 | accessdate=2007-05-28 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=bbc070317&gt;{{cite news | url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/6461201.stm | title=Researchers  find possible caves on Mars | work=Paul Rincon of [[BBC News]] | accessdate=2007-05-28 | date=2007-03-17 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;swind&quot;&gt;{{Cite web | last=Philips | first=Tony | title=The Solar Wind at Mars | publisher=Science@NASA | year=2001 | url=http://science.nasa.gov/headlines/y2001/ast31jan_1.htm | accessdate=2006-10-08 | archive-date=2010-03-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20100323220121/http://science.nasa.gov/headlines/y2001/ast31jan_1.htm | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;swind2&quot;&gt;{{Cite journal | author=Lundin, R | coauthors=''et al''. | title=Solar  Wind-Induced  Atmospheric Erosion at Mars: First Results from ASPERA-3 on Mars Express | url=https://archive.org/details/sim_science_2004-09-24_305_5692/page/1932 | journal=Science | year=2004 | volume=305 | pages=1933–1936 | doi=10.1126/science.1101860 | accessdate=2007-02-26 | pmid=15448263 | issue=5692 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=bolonkin09&gt;{{Cite book | first=Alexander A. | last=Bolonkin | year=2009 | title=Artificial Environments on Mars | publisher=Springer Berlin Heidelberg | pages=599–625 | isbn=9783642036293 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=atkinson07&gt;{{cite web | url=http://www.universetoday.com/2007/07/17/the-mars-landing-approach-getting-large-payloads-to-the-surface-of-the-red-planet | title=The Mars Landing Approach: Getting Large Payloads to the Surface of the Red  Planet | accessdate=2007-09-18 | author=Atkinson, Nancy | date=2007-07-17 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;dusty&quot;&gt;{{Cite journal | last=Lemmon | first=M. T. | coauthors=''et  al''. | title=Atmospheric Imaging Results from Mars Rovers | url=https://archive.org/details/sim_science_2004-12-03_306_5702/page/1752 | journal=Science | volume=306 | pages=1753–1756 | year=2004 | doi=10.1126/science.1104474 | pmid=15576613 | issue=5702 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=carr06&gt;{{Cite book | first=Michael H. | last=Carr | year=2006 | title=The surface of Mars | page=16 | volume=6 | work=Cambridge planetary science series | publisher=Cambridge University Press | isbn=0521872014 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;methane-me&quot;&gt;{{cite  journal | author=Formisano, V.; Atreya, S.; Encrenaz, T.; Ignatiev,  N.; Giuranna, M. | title=Detection of Methane in the Atmosphere of Mars | journal=[[Science (journal)|Science]] | year=2004 | volume=306 | pages=1758–1761 | doi=10.1126/science.1101732 | pmid=15514118}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;methane&quot;&gt;{{cite news | date=March 30, 2004 | title=Mars Express confirms methane in the Martian  atmosphere | publisher=[[ESA]] | url=http://www.esa.int/esaMI/Mars_Express/SEMZ0B57ESD_0.html | accessdate=2006-03-17 | archive-date=2012-01-30 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120130050807/http://www.esa.int/esaMI/Mars_Express/SEMZ0B57ESD_0.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=plumes&gt;{{cite journal | title=Strong Release of  Methane on Mars in Northern Summer 2003 | journal=Science | date=February 20, 2009 | first=Michael J. | last=Mumma | coauthors=''et al.'' | volume=323 | issue=5917 | pages=1041–1045 | doi=10.1126/science.1165243 | url=http://images.spaceref.com/news/2009/Mumma_et_al_Methane_Mars_wSOM_accepted2.pdf | pmid=19150811 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=hand08&gt;{{cite news | first=Eric | last=Hand | title=Plumes of methane identified on Mars | date=October 21, 2008 | publisher=Nature  News | url=http://esse.engin.umich.edu/psl/PRESS/Mars/NatureNews_2008.pdf | accessdate=2009-08-02 | archive-date=2012-03-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120307183317/http://esse.engin.umich.edu/psl/PRESS/Mars/NatureNews_2008.pdf | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;results&quot;&gt;{{cite journal | title=Some problems related  to the origin of methane on Mars | author=Krasnopolsky, Vladimir  A. | journal=Icarus | volume=180 | issue=2 | pages=359–367 | year=February 2005 | url=http://www.sciencedirect.com/science?_ob=ArticleURL&amp;_udi=B6WGF-4HTCW36-2&amp;_user=10&amp;_rdoc=1&amp;_fmt=&amp;_orig=search&amp;_sort=d&amp;view=c&amp;_acct=C000050221&amp;_version=1&amp;_urlVersion=0&amp;_userid=10&amp;md5=a614a9e35a422b94cc2611ccdc4bf180 | doi=10.1016/j.icarus.2005.10.015 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nature460&gt;{{cite journal | title=Observed variations of methane on Mars unexplained by known atmospheric chemistry and physics |journal=Nature | date=August 6, 2009 | first=Lefèvre | last=Franck | coauthors=Forget, François | volume=460 | pages=720–723 | doi=10.1038/nature08228 | url=http://www.nature.com/nature/journal/v460/n7256/abs/nature08228.html | accessdate=2009-10-23 | pmid=19661912 | issue=7256 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;olivine&quot;&gt;{{cite journal | author=Oze, C.; Sharma, M. | title=Have olivine, will gas: Serpentinization and the abiogenic production of methane on Mars | journal=Geophysical Research Letters | year=2005 | volume=32 | page=L10203 | doi=10.1029/2005GL022691 | accessdate=2006-04-18}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;h&quot;&gt;{{cite web | url=http://solarsystem.jpl.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Mars&amp;Display=Facts | title=NASA,  Mars: Facts &amp; Figures | accessdate=2010-01-28 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa_surface&gt;{{cite web | title=Mars' desert surface... | work=MGCM Press release | publisher=NASA | url=http://www-mgcm.arc.nasa.gov/mgcm/HTML/WEATHER/surface.html | accessdate=2007-02-25 | archive-date=2007-07-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20070707084938/http://www-mgcm.arc.nasa.gov/mgcm/HTML/WEATHER/surface.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=disc920901&gt;{{cite web | first=Jeffrey | last=Kluger | date=September 1, 1992 | publisher=Discover Magazine | title=Mars, in Earth's Image | url=http://discovermagazine.com/1992/sep/marsinearthsimag105 | accessdate=2009-11-03 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=goodman97&gt;{{cite web | last=Goodman | first=Jason C | date=September 22, 1997 | url=http://www.mit.edu/people/goodmanj/terraforming/terraforming.html | title=The Past, Present, and Possible Future of Martian Climate | publisher=[[MIT]] | accessdate=2007-02-26 | archive-date=2005-04-16 | archive-url=https://web.archive.org/web/20050416225629/http://www.mit.edu/people/goodmanj/terraforming/terraforming.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=philips01&gt;{{cite web | last=Philips | first=Tony | date=July 16, 2001 | url=http://science.nasa.gov/headlines/y2001/ast16jul_1.htm | title=Planet Gobbling Dust Storms | work=Science @ NASA | accessdate=2006-06-07 | archive-date=2006-06-13 | archive-url=https://web.archive.org/web/20060613062647/http://science.nasa.gov/headlines/y2001/ast16jul_1.htm | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=barlow08&gt;{{cite book | first=Nadine G. | last=Barlow | year=2008 | title=Mars: an introduction to its interior, surface and atmosphere | series=Cambridge planetary science | page=21 | volume=8 | isbn=0521852269 | publisher=Cambridge  University Press }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=mars_eccentricity&gt;{{cite web | url=http://main.chemistry.unina.it/~alvitagl/solex/MarsDist.html | title=Mars' Orbital eccentricity over time | work=Solex | publisher=Universita' degli Studi di Napoli Federico II | year=2003 | accessdate=2007-07-20 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Meeus2003&gt;{{cite web | month=March | year=2003 | title=When Was Mars Last This Close? | publisher=International Planetarium Society | first=Jean | last=Meeus | url=http://www.ips-planetarium.org/planetarian/articles/whenmars.html|accessdate=2008-01-18 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Baalke2003&gt;{{cite web | date=August 22, 2003 | title=Mars Makes Closest Approach In Nearly 60,000  Years|publisher=meteorite-list | first=Ron | last=Baalke | url=http://www.mail-archive.com/meteorite-list@meteoritecentral.com/msg14044.html | accessdate=2008-01-18 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=esa31031&gt;{{cite web | url=http://sci.esa.int/science-e/www/object/index.cfm?fobjectid=31031 | title=Close Inspection for Phobos | work=ESA website | accessdate=2006-06-13 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=theoi&gt;{{cite web | url=http://www.theoi.com/Olympios/AresAttendants.html | title=Ares Attendants: Deimos &amp; Phobos|work=Greek Mythology | accessdate=2006-06-13 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=qjras19&gt;{{cite  journal | author=Hunt, G. E.; Michael, W. H.; Pascu, D.; Veverka, J.; Wilkins, G. A.; Woolfson, M. | title=The  Martian satellites - 100 years on | journal=Quarterly Journal of the Royal Astronomical Society, Quarterly Journal | volume=19 | month=March | year=1978 | pages=90–109 | bibcode=1978QJRAS..19...90H }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;phobos.html&quot;&gt;{{cite web | author=Arnett, Bill | url=http://www.nineplanets.org/phobos.html | title=Phobos | work=nineplanets | date=November 20, 2004 | accessdate=2006-06-13 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=ellis07&gt;{{cite web | url=http://calspace.ucsd.edu/Mars99/docs/library/science/geological_history/moons1.html | archiveurl=https://web.archive.org/web/20070517181817/http://calspace.ucsd.edu/Mars99/docs/library/science/geological_history/moons1.html | archivedate=2007-05-17 | title=Geological  History: Moons of Mars | publisher=CalSpace | first=Scott | last=Ellis | accessdate=2007-08-02 | url-status=live }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Nowack&gt;{{cite web | title=Estimated Habitable Zone for the Solar System | publisher=Department of Earth and  Atmospheric Sciences at Purdue University | first=Robert  L. | last=Nowack | url=http://web.ics.purdue.edu/~nowack/geos105/lect14-dir/lecture14_files/image022.jpg | accessdate=2009-04-10 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=saltlife&gt;{{cite news | date=February 15, 2008 | title=Early Mars 'too salty' for life | publisher=BBC News | first=Helen | last=Briggs | url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/7248062.stm | accessdate=2008-02-16 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=hannsson97&gt;{{cite book | last=Hannsson | first=Anders | title=Mars and the Development of Life | publisher=Wiley | year=1997 | isbn=0-471-96606-1 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=physorg070107&gt;{{cite news | title=New Analysis of Viking Mission Results Indicates Presence of Life on Mars | publisher=Physorg.com | date=January 7, 2007 | url=http://www.physorg.com/news87401064.html | accessdate=2007-03-02 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nutrient&gt;{{cite web | title=Phoenix Returns Treasure Trove for Science | date=June 6, 2008 | publisher=NASA/JPL | url=http://www.nasa.gov/mission_pages/phoenix/news/phoenix-20080626.html | accessdate=2008-06-27 | archive-date=2011-11-13 | archive-url=https://web.archive.org/web/20111113100938/http://www.nasa.gov/mission_pages/phoenix/news/phoenix-20080626.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;UV&quot;&gt;{{cite web | first=John | last=Bluck | date=July 5, 2005 | title=NASA Field-Tests the First System Designed to Drill for Subsurface Martian Life | publisher=NASA | url=http://www.nasa.gov/centers/ames/research/exploringtheuniverse/marsdrill_prt.htm | accessdate=2010-01-02 | archive-date=2011-06-29 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110629122238/http://www.nasa.gov/centers/ames/research/exploringtheuniverse/marsdrill_prt.htm | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=am89&gt;{{cite journal | first=D. C. | last=Golden | coauthors=''et al''. | title=Evidence  for exclusively inorganic formation of magnetite in Martian meteorite ALH84001 | journal=American Mineralogist | month=May | year=2004 | volume=89 | issue=5-6 | pages=681–695 | url=http://ammin.geoscienceworld.org/cgi/content/abstract/89/5-6/681 | accessdate=2009-12-25 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=icarus172&gt;{{cite journal | author=Krasnopolsky, Vladimir A.; Maillard, Jean-Pierre; Owen, Tobias C. | title=Detection of methane in the Martian atmosphere: evidence for life? | journal=[[Icarus (journal)|Icarus]] | year=2004 | volume=172 | pages=537–547 | doi=10.1016/j.icarus.2004.07.004 | accessdate=2007-02-27 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;form&quot;&gt;{{cite news | date=February 25, 2005 | title=Formaldehyde claim inflames Martian debate | url=http://www.nature.com/news/2005/050221/full/050221-15.html | accessdate=2006-03-19 | publisher=Nature | doi=10.1038/news050221-15 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=dinerman04&gt;{{cite web | last=Dinerman | first=Taylor | url=http://www.thespacereview.com/article/232/1 | title=Is the Great Galactic Ghoul losing his appetite?|work=The space review | date=September 27, 2004 | accessdate=2007-03-27 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa_mariner9&gt;{{cite web | url=http://solarsystem.nasa.gov/missions/profile.cfm?MCode=Mariner_09 | title=Mariner 9: Overview | publisher=NASA | access-date=2010-08-05 | archive-date=2012-07-31 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120731101459/http://solarsystem.nasa.gov/missions/profile.cfm?MCode=Mariner_09 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=other_missions&gt;{{cite web | url=http://burro.astr.cwru.edu/stu/20th_far_mars.html | title=Other Mars Missions | work=Journey through the galaxy | accessdate=2006-06-13 | archive-date=2012-05-30 | archive-url=https://archive.today/20120530021429/http://burro.astr.cwru.edu/stu/20th_far_mars.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nature341&gt;{{cite journal | author=Sagdeev, R. Z.; Zakharov, A. V. | title=Brief history of the Phobos mission | url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_1989-10-19_341_6243/page/581 | journal=Nature | volume=341 | pages=581–585 | date=October 19, 1989 | doi=10.1038/341581a0 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=cnn_mgs&gt;{{cite news | url=http://www.cnn.com/TECH/9706/pathfinder/surveyor/ | title=Mars Global Surveyor | work=CNN- Destination Mars | accessdate=2006-06-13 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20060415081709/http://www.cnn.com/TECH/9706/pathfinder/surveyor/ | archivedate=2006-04-15 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=ua_phoenix&gt;{{cite web | url=http://phoenix.lpl.arizona.edu/05_25_pr.php | title=Mars Pulls Phoenix In | work=University of Arizona Phoenix mission Website | accessdate=2008-05-25 | archive-date=2008-05-27 | archive-url=https://web.archive.org/web/20080527230312/http://phoenix.lpl.arizona.edu/05_25_pr.php | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=phoenix_water&gt;{{cite web | url=http://www.nasa.gov/missions/solarsystem/phoenix_water.html | title=Phoenix: The Search for Water | work=NASA website | accessdate=2007-03-03 | archive-date=2012-01-11 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120111131124/http://www.nasa.gov/missions/solarsystem/phoenix_water.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=uanews_frozen_water&gt;{{cite web | url=http://uanews.org/node/20276 | title=Frozen Water Confirmed on Mars | publisher=UANews.org | accessdate=2008-08-24 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;BBC_NASA_Mission_Declared_Dead&quot;&gt;{{cite news | url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/7721032.stm | title=NASA Mars Mission declared dead | accessdate=2008-11-10 | publisher=BBC | date=November 10, 2008 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=zharkov93&gt;{{cite book | last=Zharkov | first=V. N.| year=1993 | title=The role of Jupiter in the formation of planets | booktitle=Evolution of the Earth and planets | pages=7–17 | bibcode=1993GMS....74....7Z }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=icarus165_1&gt;{{cite journal | author=Lunine, Jonathan I.; Chambers, John; Morbidelli, Alessandro; Leshin, Laurie A. | title=The origin of water on Mars | journal=Icarus | volume=165 | issue=1 | pages=1–8 | month=September | year=2003 | doi=10.1016/S0019-1035(03)00172-6 | bibcode=2003Icar..165....1L }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=barlow88&gt;{{cite conference | author=Barlow, N. G. | date=October 5–7, 1988 | title=Conditions on Early Mars: Constraints from the Cratering Record | booktitle=MEVTV Workshop on Early Tectonic and Volcanic Evolution of Mars. LPI Technical Report 89-04 | page=15 | publisher=Lunar and Planetary Institute | location=Easton, Maryland | editors=H. Frey | bibcode=1989eamd.work...15B }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=universe307&gt;{{cite episode | credits=Mitchell, Cary L.; Purdue University | series=The Universe | serieslink=The Universe (TV series) | title=Living in Space | episodelink=The Universe (TV series)#Season 3 (2008-09) | season=2008-09 | number=307 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa081009&gt;{{cite web | url=http://mars.jpl.nasa.gov/odyssey/newsroom/pressreleases/20081009a.html | title=NASA's  Mars Odyssey Shifting Orbit for Extended Mission | publisher=NASA | date=October 9, 2008 | accessdate=2008-11-15 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=odyssey030314&gt;{{cite web|last=Britt|first=Robert|url=http://www.space.com/missionlaunches/odyssey_update_030314.html|title=Odyssey  Spacecraft Generates New Mars Mysteries|work=Space.com|date=March 14,  2003|accessdate=2006-06-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20031205042800/http://www.space.com/missionlaunches/odyssey_update_030314.html|archivedate=2003-12-05|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=space040126&gt;{{cite web | last=Wardell | first=Jane | url=http://www.space.com/missionlaunches/beagle_update_040126.html | title=Europe's  Beagle 2 Mars Probe Stays Ominously Silent | work=Space.com | date=January 26, 2004 | accessdate=2006-06-13 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20040403181306/http://www.space.com/missionlaunches/beagle_update_040126.html | archivedate=2004-04-03 | url-status=live }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;aurora&quot;&gt;{{cite web | last=Bertaux | first=Jean-Loup | coauthors=''et al''. | url=http://www.nature.com/nature/journal/v435/n7043/abs/nature03603.html | title=Discovery of an aurora on Mars|work=Nature Magazine | date=June 9, 2005 | accessdate=2006-06-13 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa_rovers&gt;{{cite web | url=http://marsrovers.jpl.nasa.gov/science/ | title=Mars Exploration Rovers- Science | work=MER website | publisher=NASA | accessdate=2006-06-13 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=cnn_avalanche&gt;{{cite web | url=http://edition.cnn.com/2008/TECH/space/03/03/mars.avalanche.ap/index.html | title=Photo shows avalanche on Mars | work=CNN | accessdate=2008-03-04 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20080419070652/http://edition.cnn.com/2008/TECH/space/03/03/mars.avalanche.ap/index.html | archivedate=2008-04-19 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=agle090212&gt;{{cite web | first=D. C. | last=Agle | date=February 12, 2009 | title=NASA Spacecraft Falling For Mars | publisher=NASA/JPL | url=http://www.jpl.nasa.gov/news/features.cfm?feature=2031 | accessdate=2009-12-27 | archive-date=2012-01-18 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120118134850/http://www.jpl.nasa.gov/news/features.cfm?feature=2031 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=msl&gt;{{cite web | url=http://mars.jpl.nasa.gov/msl/overview/ | title=Mars Science Laboratory | work=MSL website | publisher=NASA | accessdate=2007-03-03 | archive-date=2009-01-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090107153031/http://mars.jpl.nasa.gov./msl/overview/ | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nasa_maven&gt;{{cite web | url=http://www.nasa.gov/mission_pages/mars/news/maven_20080915.html | title=NASA  Selects 'MAVEN' Mission to Study Mars Atmosphere | publisher=Nasa | accessdate=2009-09-20 | archive-date=2009-06-19 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090619181039/http://www.nasa.gov/mission_pages/mars/news/maven_20080915.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=bbc_rincon061110&gt;{{cite news | first=Paul | last=Rincon | date=November 10, 2006 | url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/6133712.stm | title=European Mars launch pushed back | accessdate=2006-10-10 | work=BBC News}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=metnet_mission&gt;{{cite web | url=http://www.ava.fmi.fi/metnet-portal/?sivu=mainpage|title=Introduction to the MetNet Mars Mission | publisher=Finnish Meteorological Institute | accessdate=2008-08-28 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=Metnet&gt;{{cite web | url=http://www.ava.fmi.fi/metnet-portal/precursor/?sivu=launch | title=The MetNet Mars Precursor Mission | publisher=Finnish Meteorological Institute | accessdate=2008-08-28 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=britt_bush_vision&gt;{{cite web|first=Robert|last=Britt|url=http://www.space.com/news/bush_plan_faq_040115.html#whenmars|title=When  do we get to Mars?|work=Space.com FAQ: Bush's New Space  Vision|accessdate=2006-06-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20040202191037/http://www.space.com/news/bush_plan_faq_040115.html#whenmars|archivedate=2004-02-02|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=mars_daily&gt;{{cite news | url=http://www.marsdaily.com/reports/NASA_aims_to_put_man_on_Mars_by_2037_999.html | agency=AFP | title=NASA aims to put man on Mars by 2037 }} (Bad link)&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=aurora021011&gt;{{cite web | date=October 11, 2002 | url=http://www.esa.int/SPECIALS/Aurora/ESAONKTHN6D_0.html | title=Liftoff for Aurora: Europe’s first steps to Mars, the Moon and beyond | accessdate=2007-03-03 | archive-date=2010-10-02 | archive-url=https://web.archive.org/web/20101002175305/http://www.esa.int/SPECIALS/Aurora/ESAONKTHN6D_0.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=esa091212&gt;{{cite web | title=The ESA-NASA ExoMars programme 2016–2018 – an overview | date=December 12, 2009 | publisher=European Space Agency | url=http://exploration.esa.int/science-e/www/object/index.cfm?fobjectid=46048 | accessdate=2009-12-30 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=esa091208&gt;{{cite web | title=Mars Sample Return | date=December 8, 2009 | publisher=European Space Agency | url=http://exploration.esa.int/science-e/www/object/index.cfm?fobjectid=44995 | accessdate=2009-12-30 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=marshome&gt;{{cite web | url=http://www.marshome.org/ | title=The Mars Homestead Project – Arrive, Survive, &amp; Thrive! | publisher=Marshome.org | accessdate=2009-09-20 | archive-date=2012-03-01 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120301104324/http://www.marshome.org/ | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=utoday081023&gt;{{cite web | url=http://www.universetoday.com/2008/10/23/aldrin-mars-pioneers-should-not-return-to-earth/ | title=Aldrin: Mars Pioneers Should Not Return to Earth | publisher=Universe  Today | accessdate=2009-09-20 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=pl_org_deimos&gt;{{cite web | url=http://www.planetary.org/explore/topics/mars/deimos.html | title=Deimos | work=Planetary Societies's Explore the Cosmos | accessdate=2006-06-13 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20060507050759/http://www.planetary.org/explore/topics/mars/deimos.html | archivedate=2006-05-07 | url-status=live }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=jbaa93&gt;{{cite journal | author=Meeus, J.; Goffin, E. | month=April | year=1983 | title=Transits of Earth as seen from Mars | journal=Journal of the British Astronomical Association | volume=93 | issue=3 | pages=120–123 | bibcode=1983JBAA...93..120M }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nature436&gt;{{cite  journal | first=J. F., III | last=Bell | coauthors=''et al''. | title=Solar eclipses of Phobos and Deimos observed from the surface of Mars | journal=Nature | volume=436 | pages=55–57 | date=July 7, 2005 | doi=10.1038/nature03437 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sd040317&gt;{{cite web | author=Staff | date=March 17, 2004 | work=SpaceDaily | title=Martian Moons Block Sun In Unique  Eclipse Images From Another Planet | url=http://www.spacedaily.com/news/mars-mers-04zzzd.html | accessdate=2010-02-13 | archive-date=2011-11-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20111123164841/http://www.spacedaily.com/news/mars-mers-04zzzd.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=lloyd06&gt;{{cite book | title=The QI Book of General  Ignorance | last=Lloyd | first=John | authorlink=John Lloyd | coauthors=John Mitchinson | year=2006 | page=102, 299|publisher=Faber and Faber Limited | location=Britain | isbn=978-0-571-24139-2 | url=http://en.wikipedia.org/wiki/The_Book_of_General_Ignorance }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=shallowsky&gt;{{cite web | first=Akkana | last=Peck | url=http://www.shallowsky.com/mars.html | title=Mars Observing FAQ | work=Shallow Sky | accessdate=2006-06-15 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sheehan970202&gt;{{cite web | first=William | last=Sheehan | date=February 2, 1997 | title=Appendix 1: Oppositions of Mars, 1901--2035 | work=The Planet Mars: A History of Observation and Discovery | publisher=University of Arizona Press | url=http://www.uapress.arizona.edu/onlinebks/mars/appends.htm | accessdate=2010-01-30 | archive-date=2010-06-25 | archive-url=https://web.archive.org/web/20100625043926/http://www.uapress.arizona.edu/onlinebks/mars/appends.htm | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=zeilik02&gt;{{cite book | first=Michael | last=Zeilik | year=2002 | title=Astronomy: the Evolving Universe | url=https://archive.org/details/astronomyevolvin0000zeil | page=[https://archive.org/details/astronomyevolvin0000zeil/page/14 14] | edition=9th | publisher=Cambridge University Press | isbn=0521800900 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=rao030822&gt;{{cite web | date=August 22, 2003 | last=Rao | first=Joe | url=http://www.space.com/spacewatch/mars_10_closest_030822.html | title=NightSky Friday – Mars and  Earth: The Top 10 Close Passes Since 3000 B.C. | work=Space.com | accessdate=2006-06-13 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20030824043709/http://www.space.com/spacewatch/mars_10_closest_030822.html | archivedate=2003-08-24 | url-status=live }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=paob85&gt;{{cite journal | last=Novakovic | first=B. | year=2008 | month=October | title=Senenmut: An Ancient Egyptian Astronomer | journal=Publications of the Astronomical Observatory of Belgrade | volume=85 | pages=19–23 | bibcode=2008POBeo..85...19N }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=north08&gt;{{cite book | first=John David | last=North | year=2008 | title=Cosmos: an illustrated history of astronomy and cosmology | url=https://archive.org/details/cosmosillustrate0000nort | publisher=University of Chicago Press | pages=[https://archive.org/details/cosmosillustrate0000nort/page/n75 48]–52 | isbn=0226594416 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=swerdlow98&gt;{{cite book | first=Noel M. | last=Swerdlow | year=1998 | pages=34–72 | title=The Babylonian theory of the planets | publisher=Princeton University Press | isbn=0691011966 | chapter-url=Periodicity and Variability of Synodic Phenomenon }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=needham_ronan85&gt;{{cite book | author=Needham, Joseph; Ronan, Colin A. | year=1985 | title=The Shorter Science and Civilisation in China: An Abridgement of Joseph Needham's Original Text | work=The shorter science and civilisation in  China | page=187 | publisher=Cambridge University Press | volume=2 | edition=3rd | isbn=0521315360 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=poor08&gt;{{cite book | first=Charles Lane | last=Poor | year=1908 | title=The solar system: a study of recent observations | page=193 | volume=17 | work=Science series | publisher=G. P. Putnam's sons }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=jse97&gt;{{cite journal | title=Planetary Diameters in  the Surya-Siddhanta | first=Richard | last=Thompson | 4= | volume=11 | issue=2 | pages=193–200 [193–6] | year=1997 | url=http://www.scientificexploration.org/journal/jse_11_2_thompson.pdf | accessdate=2010-03-13 | archive-date=2010-01-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20100107161952/http://www.scientificexploration.org/journal/jse_11_2_thompson.pdf | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sachau01&gt;{{cite book | title=Alberuni's India: an account of the religion, philosophy, literature, geography,  chronology, astronomy, customs, laws and astrology of India about A.D. 1030 | first=Eduard | last=Sachau | authorlink=Eduard Sachau | publisher=[[Routledge]] | year=2001 | isbn=0415244986 | page=68 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=taton03&gt;{{cite book | first=Reni | last=Taton | year=2003 | title=Planetary  Astronomy from the Renaissance to the Rise of Astrophysics, Part A, Tycho Brahe to Newton | editors=Reni Taton, Curtis Wilson and Michael Hoskin | page=109 | publisher=Cambridge University Press | isbn=0521542057 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=hirschfeld01&gt;{{cite book | first=Alan | last=Hirshfeld | year=2001 | title=Parallax: the race to measure the cosmos | url=https://archive.org/details/parallax00alan | pages=[https://archive.org/details/parallax00alan/page/60 60]–61 | publisher=Macmillan | isbn=0716737116 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sat57&gt;{{cite journal | last=Breyer | first=Stephen | month=March | year=1979 | title=Mutual Occultation of Planets| url=https://archive.org/details/sim_sky-and-telescope_1979-03_57_3/page/n11 |journal=Sky and Telescope | volume=57 | issue=3 | page=220 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=jha15&gt;{{cite journal | last=Peters | first=W. T. | year=1984 | month=October | title=The Appearance of Venus and Mars in 1610 | journal=Journal of the History of Astronomy | volume=15 | issue=3 | pages=211–214 | bibcode=1984JHA....15..211P }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=snyder01&gt;{{cite web | last=Snyder | first=Dave | month=May | year=2001 | title=An  Observational History of Mars | url=http://www.umich.edu/~lowbrows/reflections/2001/dsnyder.7.html | accessdate=2007-02-26 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sagan80&gt;{{cite book | last=Sagan | first=Carl | title=Cosmos | url=https://archive.org/details/cosmossaga00saga | publisher=Random  House | year=1980 | location=New York, USA | page=[https://archive.org/details/cosmossaga00saga/page/107 107] | isbn=0394502949 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=basalla06&gt;{{cite book | first=George | last=Basalla | year=2006 | title=Civilized Life in the Universe: Scientists on Intelligent Extraterrestrials | pages=67–88 | publisher=Oxford University Press US | isbn=0195171810 | chapter-url=Percival Lowell: Champion of Canals }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=maria_lane05&gt;{{cite journal | author=Maria, K.; Lane, D. | year=2005 | title=Geographers of Mars | url=https://archive.org/details/sim_isis_2005-12_96_4/page/477 | journal=Isis | volume=96 | pages=477–506 | doi=10.1086/498590 | pmid=16536152 | issue=4 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=ba3&gt;{{cite journal | last=Perrotin | first=M. | year=1886 | title=Observations des canaux de Mars | journal=Bulletin Astronomique, Serie I | volume=3 | pages=324–329 | bibcode=1886BuAsI...3..324P | language=French }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=zahnle01&gt;{{cite journal | title=Decline and fall of the Martian empire | url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2001-07-12_412_6843/page/n127 | last=Zahnle | first=K. | journal=Nature | volume=412 | year=2001 | issue=6843 | pmid=11449281 |doi=10.1038/35084148|pages=209–213}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=science136_3510&gt;{{cite journal | title=Martian  Biology | last=Salisbury | first=F. B. | journal=[[Science (journal)|Science]] | volume=136 | issue=3510 | year=1962 | url=http://links.jstor.org/sici?sici=0036-8075%2819620406%293%3A136%3A3510%3C17%3AMB%3E2.0.CO%3B2-R | pages=17–26 | accessdate=2007-02-26 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=ward_brownlee00&gt;{{cite book | author=Ward, Peter Douglas; Brownlee, Donald | title=Rare earth: why complex life is uncommon in the universe | url=https://archive.org/details/rareearthwhycomp0000ward_h4j7 | work=Copernicus Series | page=[https://archive.org/details/rareearthwhycomp0000ward_h4j7/page/253 253] | edition=2nd | publisher=Springer | year=2000 | isbn=0387952896}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=prion&gt;{{cite web | title=Percivel Lowell's Canals | url=http://prion.bchs.uh.edu/Mars/Percival_Lowell.htm | accessdate=2007-03-01 | archive-date=2007-02-19 | archive-url=https://web.archive.org/web/20070219093537/http://prion.bchs.uh.edu/Mars/Percival_Lowell.htm | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=fergus04&gt;{{cite journal | url=http://www.rps.psu.edu/0305/mars.html | title=Mars Fever | first=Charles | last=Fergus | journal=Research/Penn State | month=May | year=2004 | volume=24 | issue=2 | accessdate=2007-08-02 | archive-date=2003-08-31 | archive-url=https://web.archive.org/web/20030831084133/http://www.rps.psu.edu/0305/mars.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=cheney81&gt;{{cite book | last=Cheney | first=Margaret | title=Tesla, man out of time | url=https://archive.org/details/teslamanouttime00chen_507 | publisher=Prentice-Hall | year=1981 | location=Englewood Cliffs, New Jersey | page=[https://archive.org/details/teslamanouttime00chen_507/page/n177 162] | isbn=978-0-13-906859-1 | oclc=7672251 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;nyt2&quot;&gt;{{cite web | first=Edward Charles | last=Pickering | title=The Light Flash From Mars | publisher=The New York Times | date=January 16, 1901 | url=http://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=F10D15FE3F5E137A8EDDAF0994D9405B818CF1D3 | accessdate=2007-05-20 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20110512155530/http://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=F10D15FE3F5E137A8EDDAF0994D9405B818CF1D3 | format=PDF | archivedate=2011-05-12 | url-status=bot: unknown }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sagan80/&gt;

&lt;ref name=lightman97&gt;{{cite book | first=Bernard V. | last=Lightman | year=1997 | title=Victorian Science in Context | publisher=University of Chicago Press | isbn=0226481115 | pages=268–273 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=lubertozzi_holmsten03&gt;{{cite book | author=Lubertozzi, Alex; Holmsten, Brian | year=2003 | title=The war of the worlds: Mars' invasion of earth, inciting panic and inspiring terror from H.G. Wells to Orson Welles and beyond | pages=3–31 | publisher=Sourcebooks, Inc. | isbn=1570719853 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=buker02&gt;{{cite book | first=Derek M. | last=Buker | year=2002 | title=The science fiction and fantasy readers' advisory: the librarian's guide to cyborgs, aliens, and sorcerers| url=https://archive.org/details/sciencefictionfa00buke_0 |series=ALA readers' advisory series | page=[https://archive.org/details/sciencefictionfa00buke_0/page/26 26] | publisher=ALA Editions | isbn=0838908314 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=nyt020511&gt;{{cite news | title=Departure of Lord Kelvin | work=The New York Times | date=May 11, 1902 | page=29 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=jonathan_swift&gt;{{cite web | title=Swift, Jonathan and the moons of Mars | first=David | last=Darling | url=http://www.daviddarling.info/encyclopedia/S/Swift.html | accessdate=2007-03-01 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=sanford09&gt;{{cite book | first=Sanford | last=Schwartz | year=2009 | title=C. S. Lewis on the Final Frontier: Science and the Supernatural in the Space Trilogy | url=https://archive.org/details/cslewisonfinalfr0000schw | pages=[https://archive.org/details/cslewisonfinalfr0000schw/page/19 19]–20 | publisher=Oxford University Press US | isbn=019537472X }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=miles_peters&gt;{{cite web | title=Unmasking the Face | author=Miles, Kathy; Peters II, Charles F. | publisher=StarrySkies.com | url=http://starryskies.com/Artshtml/dln/5-98/mars.html | accessdate=2007-03-01 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=rabkin05&gt;{{cite book | first=Eric S. | last=Rabkin | year=2005 | title=Mars: a tour of the human imagination | url=https://archive.org/details/marstourofhumani0000rabk | pages=[https://archive.org/details/marstourofhumani0000rabk/page/141 141]–142 | publisher=Greenwood Publishing Group | isbn=0275987191 }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=ssr_96_1_4&gt;{{cite journal | doi=10.1023/A:1011945222010 | title=Cratering Chronology and the Evolution of Mars | author=Hartmann, William K.; Neukum, Gerhard | journal=Space Science Reviews | volume=96 | issue=1/4 | pages=165–194 | month=April | year=2001 | bibcode=2001SSRv...96..165H }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=barlow08/&gt;

&lt;ref name=science294_5548&gt;{{cite journal | author=Krasnopolsky, Vladimir A.; Feldman, Paul D. | title=Detection of Molecular Hydrogen in the Atmosphere of Mars | url=https://archive.org/details/sim_science_2001-11-30_294_5548/page/1914 | journal=Science | volume=294 | issue=5548 | pages=1914–1917 | month=November | year=2001 | pmid=11729314 | doi=10.1126/science.1065569 | bibcode=2001Sci...294.1914K }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=icarus168_1&gt;{{cite journal | author=Clancy, R. T.; Sandor, B. J.; Moriarty-Schieven, G. H. | title=A measurement of the 362 GHz absorption line of Mars atmospheric H2O2 | journal=Icarus | volume=168 | issue=1 | pages=116–121 | month=March | year=2004 | doi=10.1016/j.icarus.2003.12.003 | bibcode=2004Icar..168..116C }}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=ssr96_1_4_197&gt;{{cite journal | doi=10.1023/A:1011997206080 | author=Halliday, A. N.; Wänke, H.; Birck, J.-L.; Clayton, R. N. | year=2001 | title=The Accretion, Composition and Early Differentiation of Mars | journal=Space Science Reviews | volume=96 | issue=1/4 | pages=197–230 | bibcode=2001SSRv...96..197H }}&lt;/ref&gt;

}}&lt;!-- END: refs= --&gt;


{{Solar System}}
{{ചൊവ്വ}}
&lt;!-- interwiki links --&gt;

[[വർഗ്ഗം:സൗരയൂഥത്തിലെ ഗ്രഹങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>lbpqx7dtsnxa25z0vm7oxa3pkyencez</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടെക്നോപാർക്ക്, തിരുവനന്തപുരം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6267</id>
    <revision>
      <id>4616612</id>
      <parentid>4601536</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T04:28:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616612</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53094" sha1="dka0r631owdzupdtqy4aia9210rxdge" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Technopark, Kerala}}
{{Infobox Company
| company_name = ടെക്നോപാർക്ക്, തിരുവനന്തപുരം
| company_logo = [[Image:Technopark logo.svg|200px]]
| company_type = സർക്കാർ സ്ഥാപനം
| genre = അടിസ്ഥാന സൗകര്യ ദാതാവ്
| foundation = &lt;!-- this parameter modifies &quot;Founded&quot; --&gt; ജൂലൈ 1990
| founder = 
| location_city = [[തിരുവനന്തപുരം]], [[കേരളം]]
| location_country = [[ഇന്ത്യ]]
| location = &lt;!-- this parameter modifies &quot;Headquarters&quot; --&gt;
| origins = 
| key_people =കെ. ജി. ഗിരീഷ് ബാബു, സി.ഇ.ഒ &lt;br /&gt; എം. വാസുദേവൻ, സീനിയർ മാനേജർ &lt;br /&gt; 
| area_served = 
| industry = [[വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ|വിവര സാങ്കേതിക]] വ്യവസായ പാർക്ക്
| products = 
| services =
| revenue = 
| operating_income = 
| net_income = 
| num_employees = 35,000
| parent = 
| divisions =
| subsid = 
| owner = [[കേരള സർക്കാർ]]
| company_slogan = ''Harmony at Work''
| homepage = [http://www.technopark.org www.technopark.org]
| dissolved = 
| footnotes =
}}
[[ചിത്രം:Tpbhavaniview1.jpg|250px|thumb|right|ടെക്നോപാർക്ക് ഒരു കെട്ടിടം(ഭവാനി)]]
കേരളത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായ [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തു]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന '''ടെക്നോപാർക്ക്''', [[ഇലക്ട്രോണിക്സ്]], [[വിവരസാങ്കേതിക വിദ്യ]] രംഗത്ത് [[ഇന്ത്യ|ഇൻഡ്യ]]യിലെ തന്നെ ആദ്യത്തെ [[Industrial Park|വ്യാവസായിക പാർക്കാണ്]]. 1994ൽ പ്രവർത്തനങ്ങൾ തുടങ്ങി. [[കേരള സർക്കാർ|കേരള സർക്കാരിന്റെ]] വ്യവസായവകുപ്പിനു കീഴിലുള്ള [[ഇലക്ട്രോണിക്സ് ടെക്നോളജി പാർക്ക്സ് കേരള|ഇലക്ട്രോണിക്സ് ടെക്നോളജി പാർക്ക്സ് കേരളയാണ്]] ടെക്നോപാർക്കിന്റെ നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തിയത്.  നിലവിൽ,350ഓളം ഏക്കർ സ്ഥലത്തായി വ്യാപിച്ചിട്ടുള്ള ടെക്നോപാർക്കിൽ ആറ് ദശലക്ഷം ചതുരശ്രഅടി കെട്ടിട സമുച്ചയങ്ങൾ ഉണ്ട്. 250 -ഓളം വിവര സാങ്കേതിക അനുബന്ധ കമ്പനികൾ ഇവിടെ പ്രവർ‍ത്തിക്കുന്നു. 
35000ഓളം പേർക്കാണ് ഇവിടെ തൊഴിലുള്ളത്. 2009-10ലെ വിറ്റുവരവ് 1800 കോടി രൂപയിലേറെയായിരുന്നു. ടെക്നോപാർക്കിൽ മുപ്പത്തയ്യായിരത്തിലധികം പ്രൊഫഷനലുകൾ ജോലി ചെയ്യുന്നു. ടെക്നോ പാർക്കിലെ ആകെ കമ്പനികളിൽ 30 ശതമാനം [[അമേരിക്ക| അമേരിക്കയിൽ]] നിന്നും,40 ശതമാനം [[യൂറോപ്പ്| യൂറോപ്പിൽ]] നിന്നും,അഞ്ചുശതമാനം [[മധ്യ-കിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ|മധ്യ-കിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ]] നിന്നും, 20 ശതമാനം [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] നിന്നും, ബാക്കി അഞ്ചു ശതമാനം മറ്റ് ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളതുമാണ്. ടെക്നോപാർക്കിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന പ്രമുഖ കമ്പനികളാണ് [[ഒറാക്കിൾ കോർപ്പറേഷൻ]], [[ക്യാപ് ജെമിനി]], [[ടാറ്റാ എലക്സി]], [[ഐ.ടി.സി. ഇൻഫൊടെക്]], [[ഇൻഫോസിസ്]], [[ടാറ്റാ കൺസൾട്ടൻസി സർവീസസ്‌]], [[യു.എസ്.ടെക്നോളജി]], [[ഐ.ബി.എസ്.സോഫ്റ്റ് വെയർ സർവീസസ്]], [[ട്രാവൻകൂർ അനലറ്റിക്സ്]], [[മെക്കിൻസി &amp; കോ]], [[അലയൻസ് കോൺഹിൽ]] തുടങ്ങിയവ.  
 
സ്വയംതൊഴിൽ സംരംഭങ്ങളെ പ്രോൽ‍സാഹിപ്പിക്കുക, കൂടുതൽ തൊഴിൽദാതാക്കളെ സൃഷ്ടിക്കുക എന്നീ ലക്ഷ്യങ്ങളോടെ, [[കേരള സർക്കാർ]] തുടങ്ങിയതാണ് ടെക്നോപാർക്ക്. 1991ൽ [[ഭാരത സർക്കാർ]] തുടങ്ങിവച്ച സാമ്പത്തിക ഉദാരവൽക്കരണ നയങ്ങളും, ആയിരത്തി തൊള്ളായിരത്തി തൊണ്ണൂറുകളിൽ ആഗോള സോഫ്റ്റ്‌വേർ രംഗത്ത് പെട്ടെന്നുണ്ടായ വളർച്ചയും, ടെക്നോപാർക്കിന്റെ വളർച്ചയ്ക്കു ചെറുതല്ലാത്ത സംഭാവനകൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. കേരളത്തിന്റെ വിവരസാങ്കേതിക വിദ്യാരംഗത്തെ കയറ്റുമതിയുടെ എഴുപതു ശതമാനത്തിലധികം ടെക്നോപാർക്കിൽ നിന്നാണ്.
&lt;ref name=&quot;2005ൽ ടെക്നോപാർക്കിന്റെ കയറ്റുമതി 600 കോടി &quot;&gt;
{{cite news 
| url = http://www.thehindubusinessline.com/2005/11/16/stories/2005111602031300.htm 
| title =  2005ൽ ടെക്നോപാർക്കിന്റെ കയറ്റുമതി 600 കോടി
| work = 
| publisher = ഹിന്ദു ബിസിനസ്‌ ലൈൻ
| pages = 
| page = 
| date = 2005-11-16
| accessdate = 2006-08-14}}
&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;വിവരസാങ്കേതിക മേഖലയിലെ കയറ്റുമതിയുടെ സിംഹഭാഗവും ടെക്നോപാർക്കിൽനിന്ന്‌
&quot;&gt;
{{cite news 
| url = http://www.thehindubusinessline.com/2005/12/06/stories/2005120601391700.htm 
| title =  വിവരസാങ്കേതിക മേഖലയിലെ കയറ്റുമതിയുടെ സിംഹഭാഗവും ടെക്നോപാർക്കിൽനിന്ന്‌
| work = 
| publisher = ഹിന്ദു ബിസിനസ്‌ ലൈൻ
| pages = 
| page = 
| date = 2005-12-06
| accessdate = 2006-08-14}}
&lt;/ref&gt;

==ചരിത്രവും ലക്ഷ്യവും==
[[കെ.പി.പി. നമ്പ്യാർ]] എന്ന ഇലക്ട്രോണിക്സ് വിദഗ്ദ്ധനാണ് ടെക്നോപാർക്ക് എന്ന ആശയം രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്.  1990 ജൂലൈ മാസത്തിൽ മുഖ്യമന്ത്രിയായ ഇ. കെ. നായനാരും വ്യവസായമന്ത്രിയായ കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മയും പിന്തുണ നൽകിയതോടെ ടെക്നോപാർക്ക് എന്ന ആശയം [[കേരള സർക്കാർ]] നേതൃത്വത്തിൽ മുന്നോട്ട് പോകുകയാണൂണ്ടായത്. &lt;ref&gt; http://news.keralakaumudi.com/beta/news.php?NewsId=TkNSUDAwNTg2OTA=&amp;xP=Q1lC&amp;xDT=MjAxNS0xMC0wNiAwMDowNjoyOQ==&amp;xD=MQ==&amp;cID=Ng== &lt;/ref&gt;  [[വിവര സാങ്കേതിക മന്ത്രാലയം, ഭാരത സർക്കാർ|വിവര സാങ്കേതിക മന്ത്രാലയത്തിനു]] കീഴിൽ ഒരു സ്വതന്ത്ര സ്ഥാപനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന കേരള ഇലക്ട്രോണിക്സ് ടെക്നോളജി പാർക്കിന്റെ നേതൃത്വത്തിലാണ് ടെക്നോപാർക്കിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ആരംഭിച്ചത്.  ഉന്നത സാങ്കേതിക മേഖലയിൽ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കുക, അത്തരം കമ്പനികൾക്ക് വികസിക്കുവാനാവശ്യമായ സഹായ സഹകരണങ്ങൾ നൽകുക എന്നിവയായിരുന്നു പ്രാഥമിക ലക്ഷ്യങ്ങൾ.  &quot;സാങ്കേതിക വ്യവസായ സംരംഭങ്ങളെ സ്വാഭാവികമായ രീതിയിൽ മൽസരക്ഷമതയുള്ളവയും വിജയകരവുമാക്കുന്നതിനായി, സാധ്യമായ, ഉത്തമ സാഹചര്യങ്ങളെയും സേവനങ്ങളേയും, സുനിശ്ചിതമായ സേവന ഗുണമേന്മയോടെ നൽകുക, വ്യവസായ മേഖല, ഭരണകൂടം, വിദ്യാഭ്യാസ മേഖല എന്നിവയുടെ പരസ്പരപൂരകമായ ബന്ധങ്ങളിലൂടെ, നിരന്തരമായ മെച്ചപ്പെടുത്തലുകളിലൂടെയും  നവീകരിക്കലുകളിലൂടെയും പ്രാദേശിക വികസനം സാധ്യമാക്കുക&quot;&lt;ref name=&quot;Mission of Technopark&quot;&gt;{{cite web
| publisher=Technopark
| url=http://www.technopark.org/mission.htm
| title=ടെക്നോപാർക്കിന്റെ ലക്ഷ്യം
| accessdate=2007-03-06
| archiveurl=https://web.archive.org/web/20070208174646/http://www.technopark.org/mission.htm
| archivedate=2007-02-08
| url-status=live
}}&lt;/ref&gt; എന്നതായിരുന്നു ടെക്നോപാർക്കിന്റെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യം.

1991 മാർച്ച് 31-ന് വ്യവസായ മന്ത്രി [[കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മ|കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മയുടെ]] അധ്യക്ഷതയിൽ നടന്ന ചടങ്ങിൽ മുഖ്യമന്ത്രി [[ഇ.കെ. നായനാർ]] ടെക്നോപാർക്കിന്റെ തറക്കല്ലിട്ടു.

1991 ജൂലൈ 31 ന് അന്നത്തെ കേരള മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന [[കെ.കരുണാകരൻ]], ടെക്നോപാർക്കിലെ ആദ്യത്തെ കെട്ടിടത്തിന്റെ തറക്കല്ലിട്ടു. പ്രശസ്തനായ സാങ്കേതികവിദഗ്ദ്ധനായ [[കെ.പി.പി നമ്പ്യാർ| കെ.പി.പി നമ്പ്യാരായിരുന്നു]] ആദ്യത്തെ ചെയർമാൻ. [[ജി. വിജയരാഘവൻ]] ആയിരുന്നു ആദ്യത്തെ സി ഇ ഒ. 1995 നവംബർ മാസത്തിൽ അന്നത്തെ ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന [[പി.വി.നരസിംഹ റാവു]] ടെക്നോപാർക്കിനെ രാഷ്ട്രത്തിനു സമർപ്പിച്ചു.&lt;ref name=&quot;History of Technopark&quot;&gt;{{cite web
 |publisher   = Technopark
 |url         = http://www.technopark.org/campusnote.htm
 |title       = മുഖ്യമന്ത്രി 'തേജസ്വിനി' രാഷ്ട്രത്തിനു സമർപ്പിച്ചു
 |accessdate  = 2007-03-06
 |archiveurl  = https://web.archive.org/web/20070212213917/http://www.technopark.org/campusnote.htm
 |archivedate = 2007-02-12
 |url-status  = live
}}&lt;/ref&gt;

ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ വ്യവസായിക മന്ത്രിയായിരുന്ന കുഞ്ഞാലിക്കുട്ടിയും ആ സമയത്തെ പ്ലാനിംഗ് കമ്മീഷൻ ചെയർമാനായിരുന്ന കെ. ചന്ദ്രശേഖരനുമാണ് ടെക്നോപാർക്കിനെ ഉന്നതിയിലേത്തിക്കുന്നതിന് കൂടുതൽ സംഭാവനകൾ നൽകിയത്. അന്നുമുതൽ ഇന്നു വരെ ടെക്നോപാർക്ക് വലിപ്പത്തിലും ജീവനക്കാരുടെ എണ്ണത്തിലും അവിരാമമായി വളർന്നു കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ആദ്യ കാലത്ത് [[പാർക്ക് സെന്റർ]], [[പമ്പ, ടെക്നോപാർക്ക്|പമ്പ]], [[പെരിയാർ, ടെക്നോപാർക്ക്|പെരിയാർ]] എന്നീ കെട്ടിടങ്ങളായിരുന്നു ടെക്നോപാർക്കിൽ ഉണ്ടായിരുന്നത്. പിന്നീട്, [[നിള, ടെക്നോപാർക്ക് |നിള]], [[ഗായത്രി, ടെക്നോപാർക്ക് |ഗായത്രി]], [[ഭവാനി, ടെക്നോപാർക്ക്|ഭവാനി]], [[തേജസ്വിനി, ടെക്നോപാർക്ക്| തേജസ്വിനി]] എന്നീ കെട്ടിടങ്ങളും ടെക്നോപാർക്കിന്റെതായി ഉണ്ടായി. രണ്ടാമത്തെ സി ഇ ഒ കെ.ജി സതീഷ് കുമാർ ആയിരുന്നു.

== അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ==

ടെക്നോപാർക്ക്  സി.ഇ.ഓ. യുടേതടക്കമുള്ള ഭരണകാര്യാലയങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നതു പാർക്  സെന്ററിലാണ്. 
സോഫ്റ്റ്‌വേർ ഉല്പാദനത്തിനു വേണ്ടി റ്റെക്നോപാർക്കിനുള്ളിൽ അനവധി കെട്ടിടങ്ങളുണ്ട്.  കേരളത്തിലെ നദികളുടെ പേരിട്ടിരിക്കുന്ന കെട്ടിടങ്ങളായ  [[പമ്പ, ടെക്നോപാർക്ക്|പമ്പ]], [[പെരിയാർ, ടെക്നോപാർക്ക്|പെരിയാർ]], [[നിള, ടെക്നോപാർക്ക് |നിള]], [[ചന്ദ്രഗിരി, ടെക്നോപാർക്ക് |ചന്ദ്രഗിരി]], [[ഗായത്രി, ടെക്നോപാർക്ക് |ഗായത്രി]], [[ഭവാനി, ടെക്നോപാർക്ക്|ഭവാനി]], [[തേജസ്വിനി, ടെക്നോപാർക്ക്| തേജസ്വിനി]] എന്നിവ ടെക്നോപാർക്കിന്റെ അധീനതയിലുള്ളതാണ്. ആറു ലക്ഷം ചതുരശ്ര അടിയിൽ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായ, ഏഴാമത്തെ കെട്ടിടമായ [[തേജസ്വിനി, ടെക്നോപാർക്ക്| തേജസ്വിനി]] 2006 ഒക്ടോബറിൽ പ്രവർത്തന സജ്ജമായി. കൂടാതെ [[ഐ ബി എസ്സ് ക്യാമ്പസ്സ്]], [[പത്മനാഭം എം ടി എഫ്]], [[ആംസ്റ്റർ ഹൗസ്]], [[എം-സ്ക്വയേഡ്]], [[റ്റാറ്റാ എൽക്സൈ നെയ്യാർ]], [[ലീല ഇൻഫോപാർക്ക്]], ലീല, [[ടി സി എസ്സ് പീപൽ പാർക്ക്]], [[സി-ഡാക്]], [[ഇൻഫോസിസ്]], [[ടി സി എസ്സ്]], [[നെസ്റ്റ്]] എന്നീ കമ്പനികളുടെ സ്വകാര്യ കെട്ടിടങ്ങൾ, [[ഐ ഐ ഐ ടി എം കെ]] എന്ന പ്രശസ്ത വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനത്തിന്റെ സ്വന്തം കെട്ടിടം, നിർമ്മാണം പുരോഗമിക്കുന്ന [[ഇൻഫോസിസ്]], [[ടി സി എസ്സ്]], [[യു എസ് ടി ഗ്ലോബൽ]] എന്നീ കമ്പനികളുടെ പുതിയ കെട്ടിടങ്ങൾ എന്നിവ ടെക്നൊപാർക്ക് ക്യാമ്പസ്സിലുണ്ട് .  
ടെക്നോപാർക്കിലേയ്ക്കുള്ള വൈദ്യുതി ആവശ്യങ്ങൾക്കായി, ഒരു 30 മെഗാവാട്ട് , 110 KV സബ്സ്റ്റേഷൻ ക്യാമ്പസിനോടു ചേർന്നു പ്രവർത്തിക്കുന്നു. അനുബന്ധ സൗകര്യങ്ങൾക്കായി, ടെക്നൊപാർക്ക് വിഭവ കേന്ദ്രം, ടെക്നോപാർക്ക് ക്ലബ്, ഓജസ്സ് ആരോഗ്യ കേന്ദ്രം, അതിഥി മന്ദിരം, പ്രദർശന ഹാൾ, കൺവെൻഷൻ സൗകര്യങ്ങൾ, കോൺഫെറൻസ് ഹാളുകൾ, ലൈബ്രറി, ആംഭി തീയേറ്റർ, ടെക്നോമാൾ, നിരവധി ബാങ്കുകൾ, ഗതാഗത സൗകര്യങ്ങൾ, ആംബുലൻസ് സൗകര്യം, ഭക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങൾ, ടെക് ഫാർമസി, മൊബൈൽ സേവന ദാതാക്കളുടെ സേവന കേന്ദ്രങ്ങൾ, എ ടി എം സൗകര്യങ്ങൾ, പൗര സേവന (അക്ഷയ)കേന്ദ്രം, നിരവധി വ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയുണ്ട്.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;font-size:90%; margin:auto;&quot;
|+ടെക്നോപാർക്കിലെ കെട്ടിടങ്ങളുടെ വിശദാംശങ്ങൾ&lt;ref name=&quot;ടെക്നോപാർക്കിലെ കെട്ടിടങ്ങളുടെ വിശദാംശങ്ങൾ&quot;&gt;{{cite web
| publisher=ടെക്നോപാർക്ക്
| url=http://www.technopark.org/infrastructure.htm
| title=അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ
| accessdate=2007-03-06
| archiveurl=https://web.archive.org/web/20070208223953/http://www.technopark.org/infrastructure.htm
| archivedate=2007-02-08
| url-status=live
}}&lt;/ref&gt;
|-
!പേര്
!നിലകളുടെ എണ്ണം
!ആകെ വിസ്തീർണ്ണം&lt;br /&gt;(ആയിരം ചതുരശ്ര അടിയിൽ)
!ലിഫ്റ്റുകളുടെ എണ്ണം
!ജനറേറ്റർ സൗകര്യം
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| പമ്പ
| 4 || 60 || ഇല്ല|| 50%
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| പെരിയാർ
| 4 || 60 || ഇല്ല|| 50%
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| ചന്ദ്രഗിരി
| 4 || 57 || 2 || 100%
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| ഗായത്രി
| 3 || 129 || 4 || 100%
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| നിള
| 7|| 400 || 6|| 50%
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| ഭവാനി
| 6 || 480&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.technopark.org/infrastructure/bhavani-mtf |title=Technopark.org |access-date=2013-06-12 |archive-date=2011-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110305022336/http://technopark.org/infrastructure/bhavani-mtf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; || 6 || 100%
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| തേജസ്വിനി
| 12|| 850&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.technopark.org/infrastructure/thejaswini-mtf |title=Technopark.org |access-date=2013-06-12 |archive-date=2011-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110404163611/http://www.technopark.org/infrastructure/thejaswini-mtf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; || 8 || 100%
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| ടി സി എസ്സ് പീപ്പൽ പാർക്ക്
| 4 to 5|| 325&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.vagroup.com/c1-c-p10/c1-c-p10.html |title=Vagroup.com |access-date=2013-06-12 |archive-date=2011-03-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110326005633/http://www.vagroup.com/c1-c-p10/c1-c-p10.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; || ബാധകമല്ല || 100%
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| [[ടാറ്റ എൽക്സൈ]] നെയ്യാർ
| 4 || 100|| 2 || 100%
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| ഐ ബി എസ്സ് ക്യാമ്പസ്
| 4 to 10|| 450&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.ibsplc.com/images/presspdfs/ibs_pressrelease_campusinauguration_oct07.pdf |title=Ibsplc.com |access-date=2013-06-12 |archive-date=2011-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110812203254/http://www.ibsplc.com/images/presspdfs/ibs_pressrelease_campusinauguration_oct07.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; || 2|| 100%
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| ലീല ഇൻഫോ പാർക്ക്
| 14|| 460&lt;ref&gt;[http://siproperty.in/index.php?option=com_k2&amp;view=item&amp;id=76:leelainfopark&amp;Itemid=137&amp;tids=1 Siproperty.in]&lt;/ref&gt; || ബാധകമല്ല || 100%
|-
|colspan=&quot;5&quot; style=&quot;text-align:left;&quot; |''ബാധകമല്ല എന്നതു കൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് വിവരങ്ങൾ ലഭ്യമല്ല എന്നാണ്''
|-
|colspan=&quot;5&quot; style=&quot;text-align:left;&quot; |''10&amp;nbsp;ചതുരശ്ര അടി =~1 ചതുരശ്ര മീറ്റർ.''
|}
=== ഭവാനി ===
[[ചിത്രം:Bhavani5.jpg|thumb|150px|ഭവാനി(ഉൾവശം)]]
നിലകളുടെ എണ്ണം:6, വിസ്തീർണ്ണം:3,30,000 ചതുരശ്ര അടി(6 X 55,000),ഇരുപതു പേർക്കു വീതം കയറാവുന്ന നാലു ലിഫ്റ്റുകൾ, 
സാധന സാമഗ്രികൾ കൊണ്ടു പോകുന്നതിനു വേണ്ടിയുള്ള 2 ലിഫ്റ്റുകൾ, 500 കെ വി എ പവറുള്ള 4 ജനറേറ്റർ, 100% കരുതൽ വൈദ്യുതി.
 
ഈ കെട്ടിടത്തിന്റെ ഉദ്ഘാടനത്തോടെ ടെക്നോപാർക്  ഇൻഡ്യയിലെ ഏറ്റവും വലുതും, ഏഷ്യയിലെ മൂന്നാമത്തെ വലിയതുമായ സോഫ്റ്റ്‌വേർ പാർക്കായി.
=== ഗായത്രി ===
നിലകളുടെ എണ്ണം:3, വിസ്തീർണ്ണം:1,29,000 ചതുരശ്ര അടി(43000 X 3), പതിനാറു പേർക്കു വീതം കയറാവുന്ന രണ്ടു ലിഫ്റ്റുകൾ, 
സാധന സാമഗ്രികൾ കൊണ്ടു പോകുന്നതിനു വേണ്ടിയുള്ള 2 ലിഫ്റ്റുകൾ, 500 കെ വി എ പവറുള്ള 2 ജെനറേറ്റർ, 100% കരുതൽ വൈദ്യുതി.
=== ചന്ദ്രഗിരി ===
വിസ്തീർണ്ണം: 57000 ചതുരശ്ര അടി, പത്തു പേർക്കു കയറാവുന്ന ഒരു ലിഫ്റ്റ്, സാധന സാമഗ്രികൾ കൊണ്ടു പോകുന്നതിനു വേണ്ടിയുള്ള  ഒരു ലിഫ്റ്റ്, 100% കരുതൽ വൈദ്യുതി. 
=== നിള ===
[[Image:Nila2.jpg|thumb|left|200px|നിള കെട്ടിടത്തിന്റെ ഒന്നാം നില.]]
നിലകളുടേ എണ്ണം:7, വിസ്തീർണ്ണം:4,00,000 ചതുരശ്ര അടി, 50% കരുതൽ വൈദ്യുതി. 126 ഓഫീസ് മോഡ്യൂളുകൾ, നാലു ഭക്ഷണ ശാലകൾ (ഒരു ലഘു പാനീയ കേന്ദ്രം ഉൾപ്പെടെ). നിള കെട്ടിടത്തിനു ചുറ്റുമായി മേൽക്കൂരയുള്ളതും അല്ലാത്തതുമായ പാർക്കിങ്ങ് സൗകര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. ജീവനക്കാർക്കായുള്ള നാലു ലിഫ്റ്റുകളും ഒരു കാർഗോ ലിഫ്റ്റും, കേന്ദ്രീകൃത അഗ്നി ശമന സംവിധാനങ്ങളും, പൊതു സംരക്ഷണ സേനാംഗങ്ങളും ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്. നിളയിലെ ആകെയുള്ള അഞ്ച്‌ ഭക്ഷണശാലകളിൽ രണ്ടെണ്ണം ഒന്നാം നിലയിലാണ്‌ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്‌. ഇതിന്റെ നടുവിലായി പിരമിഡ്‌ ആകൃതിയിലുള്ള ഗ്ലാസ്‌ നിർമ്മിതി; താഴത്തെ നിലയിലേക്ക്‌ സൂര്യപ്രകാശം കടക്കാനായി രൂപകൽപന ചെയ്തതാണ്‌.

=== പമ്പ &amp; പെരിയാർ ===
നിലകളുടെ എണ്ണം:4 വീതം, വിസ്തീർണ്ണം:60,000 ചതുരശ്ര അടി വീതം, 50% കരുതൽ വൈദ്യുതി. 
=== തേജസ്വിനി ===
ടെക്നോപാർക്കിൽ നിർമ്മിച്ച ഏഴാമത്തെ കെട്ടിടമാണ് തേജസ്വിനി. 2007 ഫെബ്രുവരി 22 ന് അന്നത്തെ മുഖ്യമന്ത്രി വി എസ് അച്ചുതാനന്ദൻ ആണ് ഈ കെട്ടിടം രാജ്യത്തിന് സമർപ്പിച്ചത്. തേജസ്വിനി, കേരള സംസ്ഥാനത്തിലെ ഏറ്റവും ബൃഹത്തായ ഓഫീസ് സമുച്ചയമാണ്. 12 നിലകൾ ആണ് കെട്ടിടത്തിനുള്ളത്. നാലെണ്ണം ഭൂനിരപ്പിനു താഴെയാണ്. ബേസ്‌മെന്റ് നിലകളിൽ 524 കാറുകൾ പാർക്കു ചെയ്യുവാനുള്ള സൗകര്യമുണ്ട്. പൂർണ്ണമായും ഓഫീസ് സൗകര്യങ്ങളുള്ള ഏഴു നിലകളും (-1, 0 മുതൽ 6 വരെ), ഭാഗികമായി ഓഫീസ് സൗകര്യമുള്ള രണ്ട് നിലകളും (-1 &amp; 7) കെട്ടിടത്തിലുണ്ട്. ഏറ്റവും താഴെയായി നൂറുകണക്കിനു കാറുകൾ പാർക്ക് ചെയ്യാവുന്ന ഒരു മുറ്റവുമുണ്ട്. ഏറ്റവും മുകളിലത്തെ നിലയിൽ ഒരു ഭക്ഷണാങ്കണം(food court) പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ചിക്കിങ്ങ്, സബ് വേ, ഡൊമിനോസ് പിസ്സ, അമുൽ ഷോപ്പ്, പാഷൻ ഫ്രൂട്ട്, ബാവർച്ചി, സീറോ ഡിഗ്രി, സെയിന്റ് മൈക്കൽ,  ഐ വോണ്ട് ഡയറ്റ് തുടങ്ങി ഒട്ടനവധി ഭക്ഷണശാലകൾ ഇവിടെയുണ്ട്. ജീവനക്കാർക്കുള്ള ആറു ലിഫ്റ്റുകളും രണ്ട് യാത്രിക-ചരക്കു ഗതാഗത ലിഫ്റ്റുകളും ഇവിടെയുണ്ട്. ഭൂനിരപ്പിലെ നിലയിൽ (0), നിരവധി എ ടി എമ്മുകൾ, മൊബൈൽ സേവന കേന്ദ്രങ്ങൾ, ഫാർമസി, മറ്റു കച്ചവട സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവയുണ്ട്. മുപ്പത്തി ഒൻപത് കമ്പനികൾ ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്&lt;ref&gt;http://www.technopark.org/companies/a-z-listing?start=20 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130517121031/http://www.technopark.org/companies/a-z-listing?start=20 |date=2013-05-17 }}  ടെക്നോപാർക്കിലെ കമ്പനികളുടെ പട്ടിക&lt;/ref&gt;

=== റ്റി സി എസ് പീപ്പൽ പാർക് (TCS Peepul Park) ===
ഇൻഡ്യയിലെ ഒന്നാം നിരയിലുള്ള സോഫ്റ്റ്‌വേർ കമ്പനിയായ, റ്റി.സി.എസിന്റെ പരിശീലന വിഭാഗം ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.  1500 ജോലിക്കാരെ ഒരേ സമയം പരിശീലിപ്പിക്കാൻ ഇവിടെ സൗകര്യം ഉണ്ട്.

== സാംസ്കാരിക സാമൂഹ്യ മേഖല==
ടെക്നോപാർക്കിനുള്ളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒട്ടനവധി സാമൂഹ്യ / സാംസ്കാരിക സംഘടനകളുണ്ട്. ടെക്നോപാർക്കിലെ കമ്പനികളുടെ സംഘടനയായ ജി ടെക്കിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ രൂപീകരിച്ച &quot;നടന&quot;&lt;ref&gt;[http://www.natana.in/ നടന]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ഇതിൽ പ്രധാനമാണ്. &quot;പ്രതിധ്വനി&quot;&lt;ref&gt;[http://www.prathidhwani.org/ പ്രതിധ്വനി]&lt;/ref&gt; എന്ന മറ്റൊരു സംഘടനയും വളരെ സജീവമാണ്. പ്രൊഫഷണൽ കൂട്ടായ്മകളായ [[പി എം ഐ]] ചാപ്റ്റർ&lt;ref&gt;[http://www.pmikerala.org/ പി എം ഐ കേരള]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;, [[സ്പിൻ]] എന്നിവയും, ടെക്നോപാർക്ക് അഡ്വെഞ്ചർ ക്ലബ്ബും സ്ഥിരമായി പ്രവർത്തനങ്ങൾ സംഘടിപ്പിക്കാറുണ്ട്. ഇതു കൂടാതെ ഓരോ കമ്പനികളുടേതായ സാംസ്കാരിക സംഘടനകളും പ്രവർത്തനങ്ങളും ടെക്നോപാർക്കിനകത്തുണ്ട്. യു എസ്സ് ടി ഗ്ലോബൽ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന &quot;ഗ്രന്ഥ&quot;, &quot;ബൈലാമോസ്&quot; എന്നീ വാർഷിക പരിപാടികൾ, ഐ ബി എസ്സിന്റെ &quot;റിവൽ&quot;, വിവിധ കമ്പനികളുടെ ഓണം-ക്രിസ്തുമസ്സ്-ന്യൂ ഇയർ ആഘോഷ പരിപാടികൾ എന്നിവ പ്രത്യേക പരാമർശം അർഹിക്കുന്നു. ഒട്ടനവധി &quot;രക്തദാന ഗ്രൂപ്പുകളും&quot;, അനവധി ചാരിറ്റി സംഘങ്ങളും, തീയേറ്റർ - ഡാൻസ് സംഘങ്ങളും പാർക്കിനുള്ളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. സംഗീത ബാൻഡുകളും ടെക്നോപാർക്കിനകത്തുണ്ട്.
=== ടെക് എ ബ്രേക്ക്===
വർഷം തോറും ടെക്നോപാർക്കിനുള്ളിൽ നടത്തി വരുന്ന ഒരു ഉൽസവമാണ് ടെക് എ ബ്രേക്ക്&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.technopark.org/funtechnopark/tech-a-break |title=ടെക് എ ബ്രേക്ക് |access-date=2013-06-12 |archive-date=2013-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130517092835/http://www.technopark.org/funtechnopark/tech-a-break |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. വിവിധ കമ്പനികളിലെ പ്രതിനിധികൾ പങ്കെടുക്കുന്ന കലാ കായിക മൽസരങ്ങൾ, പ്രദർശനങ്ങൾ, ഘോഷയാത്ര&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/mmonline.dll/portal/ep/common/pictureGalleryPopup.jsp?picGallery=%2FMM+Photo+Galleries%2FLifestyle%2FTech-A-Break+Rally&amp;BV_ID=@@@ |title=ടെക് എ ബ്രേക്ക് ചിത്രങ്ങൾ |access-date=2013-06-12 |archive-date=2013-06-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130615080308/http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/common/pictureGalleryPopup.jsp?picGallery=%2FMM+Photo+Galleries%2FLifestyle%2FTech-A-Break+Rally&amp;BV_ID=@@@ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;, കലാപരിപാടികൾ എന്നിവ ടെക് എ ബ്രേക്കിലുണ്ടാകും.
=== ടെക്നോ പാർക്ക് ക്ലബ്ബ്===
ടെക്നോപാർക്ക് ക്ലബ്ബ്, കായിക മേഖലയിൽ വളരെ സജീവമാണ്. വാർഷിക ആഘോഷ പരിപാടികൾ, ഇന്റർ കമ്പനി  കായിക മൽസരങ്ങൾ എന്നിവ ക്ലബ്ബിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ നടത്താറുണ്ട്. ആധുനിക സൗകര്യങ്ങളുള്ള കളിസ്ഥലങ്ങൾ, നീന്തൽക്കുളം, ഹെൽത്ത് ക്ലബ്ബ്, ഒരു ഭക്ഷണ ശാല എന്നിവ ടെക്നോപാർക്ക് ക്ലബ്ബിനുള്ളിലുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.technopark.org/funtechnopark/technopark-club |title=ടെക്നോപാർക്ക് ക്ലബ് |access-date=2013-06-12 |archive-date=2013-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130517095710/http://www.technopark.org/funtechnopark/technopark-club |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
== യാത്രാ സൗകര്യങ്ങൾ==
* ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം :  [[തിരുവനന്തപുരം അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] (ഏതാണ്ട് 14 കിലോമീറ്റർ അകലെ).
* ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പട്ടണം : [[കഴക്കൂട്ടം]] (2 കിലോമീറ്റർ അകലെ).
** കഴക്കൂട്ടത്തു നിന്ന് ടെക്നോപാർക്കിലേക്ക് ബസ്സ് / ടാക്സി (കാർ, ഓട്ടോറിക്ഷ) സൗകര്യം ലഭ്യമാണ്. 
** ടെക്നോപാർക്ക് നടത്തുന്ന ''ടെക് എക്സ്‌പ്രസ്സ്'' ബസ് സേവനം കഴക്കൂട്ടം - കാര്യവട്ടം വഴി നിശ്ചിത ഇടവേളകളിൽ ലഭ്യമാണ്.
** തിരുവനന്തപുരത്തു നിന്നും കഴക്കൂട്ടത്തു നിന്നും കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി  ബസ്സുകൾ (പ്രധാനമായും വോൾവോ ബസ്സുകൾ) ടെക്നോപാർക്കിലേക്ക് സേവനം നടത്തുന്നുണ്ട്. 
** ടെക്നോപാർക്കിന്റെ എല്ലാ പ്രവേശന കവാടങ്ങളിലും ഓട്ടോറിക്ഷാ സ്റ്റാന്റുകളുണ്ട്.
* ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പ്രധാന പട്ടണം : [[തിരുവനന്തപുരം]] നഗരം (16 കിലോമീറ്റർ അകലെ).
* ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ : [[കഴക്കൂട്ടം]] (2 കിലോമീറ്റർ അകലെ).
* മറ്റു പ്രധാന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾ : [[കൊച്ചു വേളി]] (9 കിലോമീറ്റർ അകലെ), തിരുവനന്തപുരം സെൻട്രൽ (16 കിലോമീറ്റർ അകലെ)
* ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പ്രധാന വിനോദയാത്രാ കേന്ദ്രങ്ങൾ : കോവളം (25 കിലോമീറ്റർ അകലെ), വർക്കല (40 കിലോമീറ്റർ അകലെ), പൊന്മുടി (65 കിലോമീറ്റർ അകലെ)
== പുതിയ പദ്ധതികൾ ==
ക്യാമ്പസിനോടു ചേർന്നുള്ള 86 ഏക്കർ സ്ഥലംകൂടി പുതുതായി ഏറ്റെടുത്തിട്ടുണ്ട്. ഇതിൽ 50 ഏക്കർ [[ഇൻഫോസിസ്|ഇൻഫോസിസിനും]] ബാക്കിയുള്ള മുപ്പത്താറേക്കർ [[U S Technology Resources|യൂ എസ് ടെക്നോളജി റിസോഴ്സസി]]നും നൽകി കഴിഞ്ഞു
&lt;ref name=&quot;യു. എസ്‌ ടെക്നോളജീസ്‌ ടെക്നോപാർക്കിൽ സ്വന്തമായി പുതിയ കാമ്പസ്‌ പണിയുന്നു&quot;&gt;
{{cite news 
| url = http://www.thehindubusinessline.com/2006/02/28/stories/2006022800722100.htm
| title =  യു. എസ്‌ ടെക്നോളജീസ്‌ ടെക്നോപാർക്കിൽ സ്വന്തമായി പുതിയ കാമ്പസ്‌ പണിയുന്നു
| work = 
| publisher = ഹിന്ദു ബിസിനസ്‌ ലൈൻ
| pages = 
| page = 
| date = 2006-02-28
| accessdate = 2006-08-24}}
&lt;/ref&gt;.   [[ടാറ്റാ കൺസൾട്ടൻസി സർവീസസ്‌|ടി.സി.എസ്.]] പുതുതായി തുടങ്ങുന്ന  പരിശീലനകേന്ദ്രത്തിനു വേണ്ടി പതിനാലേക്കർ നൽക്കിയത്  കൂടാതെ സോഫ്റ്റ്‌വേർ ഉല്പാദന കേന്ദ്രത്തിനു വേണ്ടി, മറ്റൊരു ഇരുപത്തഞ്ച് ഏക്കറും നൽകി
&lt;ref name=&quot;ടി.സി.എസ്‌ ടെക്നോപാർക്കിൽ സ്വന്തമായി പുതിയ കാമ്പസ്‌ പണിയുന്നു&quot;&gt;
{{cite news 
| url = http://www.rediff.com/money/2006/mar/08tcs.htm
| title =  ടി.സി.എസ്‌ ടെക്നോപാർക്കിൽ സ്വന്തമായി പുതിയ കാമ്പസ്‌ പണിയുന്നു
| work = 
| publisher = റീഡിഫ്‌ മണി 
| pages = 
| page = 
| date = 2006-03-08
| accessdate = 2006-08-24}}
&lt;/ref&gt;. രണ്ടു ലക്ഷം ചതുരശ്ര അടിയിൽ, [[ഐ.ബി.എസ്.]] പുതുതായി നിർമ്മിച്ച ഓഫീസിനു വേണ്ടി അഞ്ചേക്കറും
&lt;ref name=&quot;ഐ.ബി.എസ്‌ ടെക്നോപാർക്കിൽ സ്വന്തമായി പുതിയ കാമ്പസ്‌ പണിയുന്നു&quot;&gt;{{cite news 
| url = http://www.hindu.com/2006/05/24/stories/2006052405940400.htm 
| title = ഐ.ബി.എസ്‌ ടെക്നോപാർക്കിൽ സ്വന്തമായി പുതിയ കാമ്പസ്‌ തുറക്കുന്നു. 
| work =  
| publisher = ഹിന്ദു 
| pages =  
| page =  
| date = 2006-05-24 
| accessdate = 2006-08-28 
| archive-date = 2007-10-01 
| archive-url = https://web.archive.org/web/20071001023425/http://www.hindu.com/2006/05/24/stories/2006052405940400.htm 
| url-status = dead 
}}&lt;/ref&gt;, 1400 കോടി അമേരിക്കൻ ഡോളർ വിറ്റുവരവുള്ള [[റ്റാറ്റാ ഗ്രൂപ്|റ്റാറ്റാ ഗ്രൂപ്പിന്റെ]] രൂപകല്പനാ വിഭാഗമായ [[Tata Elxsi|റ്റാറ്റാ എൽക്സി]]ക്കു വേണ്ടി മൂന്നര ഏക്കറും മാറ്റി വച്ചിരിക്കുന്നു. 
 
[[എസ് റ്റി പി ഐ]] (സോഫ്റ്റ്‌വേർ ടെക്നോളജി പാർക് ഓഫ് ഇൻഡ്യ), [[ലീല ഗ്രൂപ്]] എന്നിവയ്ക്കും അവരുടെ സ്വന്തം കെട്ടിടങ്ങൾ പണിയാൻ സ്ഥലം ക്യാമ്പസിൽ തന്നെ അനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട്. നാലു ലക്ഷം ചതുരശ്ര അടിയിലുള്ള [[ലീല ഇൻഫോപാർക്|ലീല ഇൻഫോപാർക്ക്]] പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചു കഴിഞ്ഞു. നൂറു ബിസിനസ് ക്ലാസ് മുറികളുള്ള ഹോട്ടൽ, [[താജ് ഗ്രൂപ്]] തുടങ്ങിയതോടെ , ക്യാമ്പസിനുള്ളിൽ തന്നെ നിലവാരമുള്ളതും സൗകര്യപ്രദവുമായ താമസസൗകര്യവും സജ്ജമായി. ടെക്നോപാർക്ക് മൂന്നാം ഘട്ടത്തിന്റെ ഭാഗമായി വിവര സാങ്കേതിക വിദ്യക്കും ഒപ്പംതന്നെ താമസ സൗകര്യങ്ങൾക്കും വേണ്ടിയുള്ള ഒരു പാർക്ക് തുടങ്ങുമെന്നു പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട്.  രണ്ടും മൂന്നും ഘട്ട വികസനങ്ങൾ പൂർത്തിയാകുന്നതോടു കൂടി, 35000 ആളുകൾക്കു കൂടി തൊഴിൽ ലഭിക്കുമെന്നാണു കണക്കാക്കുന്നത്.

==മൂന്നാംഘട്ട വികസന പദ്ധതി==
92 ഏക്കർ വിസ്തൃതിയിൽ ഷോപ്പിംഗ് മാളുകൾ, കൊമേഴ്‌സ്യൽ കോംപ്ലക്‌സ്, സ്റ്റാർ ഹോട്ടൽ, മൾട്ടിപ്ലക്‌സ് സൗകര്യങ്ങൾ ഒരുക്കുന്ന മൂന്നാം ഘട്ട വികസനപ്രവർത്തനങ്ങൾ ഉടനെ പ്രവർത്തനം ആരംഭിക്കുമെന്ന് 2013 ഏപ്രിൽ മാസം ടെക്‌നോപാർക്ക് അധികൃതർ അറിയിച്ചു. ഇതിൽ  ഇന്ത്യാ ഗവണ്മെന്റ് 27.5 ഏക്കർ സ്ഥലത്തിന് സെസ്സ് പദവി നൽകിയിട്ടുണ്ട്. 10 ലക്ഷം ചതുരശ്ര അടി വരുന്ന കെട്ടിടങ്ങൾ പൂർത്തീകരണത്തോട് അടുത്തു കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. 110/11 കെ വി സബ്സ്റ്റേഷൻ, ക്യാമ്പസ്സിനുള്ളിൽ പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചു കഴിഞ്ഞു. മൂന്നാം ഘട്ടം പൂർത്തിയാകുന്നതോടെ 7.1 ദശലക്ഷം ചതുരശ്ര അടിയിലുള്ള തിരുവനന്തപുരം ടെക്‌നോപാർക്ക് ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഐ.ടി. പാർക്കായി മാറും.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://beta.mangalam.com/thiruvananthapuram/53040 |title=മൂന്നാംഘട്ട വികസന പദ്ധതി |access-date=2013-04-27 |archive-date=2013-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130501161803/http://beta.mangalam.com/thiruvananthapuram/53040 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://technopark.org/component/content/article/204 |title=ടെക്നോപാർക്ക് മൂന്നാംഘട്ടം |access-date=2013-06-11 |archive-date=2013-05-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130516183702/http://technopark.org/component/content/article/204 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
==നാലാം ഘട്ട വികസനം (ടെക്നോസിറ്റി)==
ടെക്നോപാർക്ക് ക്യാമ്പസ്സിൽ നിന്ന് 7 കിലോമീറ്റർ അകലെ പള്ളിപ്പുറം സി ആർ പി എഫ് ക്യാമ്പിന് സമീപത്ത് ദേശീയ പാത 66 (പഴയ എൻ എച്ച് 47)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.keralapwd.gov.in/getPage.php?page=NH%20in%20Kerala&amp;pageId=301 |title=കേരള പൊതുമരാമത്ത് വകുപ്പ് |access-date=2013-06-11 |archive-date=2016-08-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160816023351/http://www.keralapwd.gov.in/getPage.php?page=NH%20in%20Kerala&amp;pageId=301 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ന് ഇരുവശത്തുമായി  നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ആരംഭിച്ച ടെക്നോസിറ്റി, ടെക്നോപാർക്കിന്റെ നാലാം ഘട്ട വികസന പദ്ധതിയാണ്. ഏതാണ്ട് 431 ഏക്കറിലായി വ്യാപിച്ചു കിടക്കുകയും, വ്യവസായ സാമൂഹ്യ മേഖലകളിൽ ഒരു പോലെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം ലക്ഷ്യമിടുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു സംയോജിത നഗര വികസന പദ്ധതിയാണിത്. [[വിവര സാങ്കേതിക]] / [[വിവര സാങ്കേതികാധിഷ്ഠിത സേവന]] വ്യവസായങ്ങൾക്ക് ലോകോത്തരമായ സൗകര്യങ്ങളും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും ഒരുക്കുക എന്നതാണ് ടെക്നോസിറ്റിയിലൂടെ വിഭാവനം ചെയ്യുന്നത്. ഭവന പദ്ധതികൾ, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, ഭക്ഷണ ശാലകൾ, ആരോഗ്യ കേന്ദ്രങ്ങൾ, വ്യാപാര സമുച്ചയങ്ങൾ തുടങ്ങിയ അനുബന്ധ സൗകര്യങ്ങളും ഈ പദ്ധതിയിലൂടെ ലക്ഷ്യമിടുന്നുണ്ട്.

അടുത്ത 8-10 കൊല്ലങ്ങൾക്കുള്ളിൽ ഏതാണ്ട് 8000 കോടി രൂപയുടെ മൂലധന നിക്ഷേപമാണ് ഈ പദ്ധതിക്കായി പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്. പൊതു-സ്വകാര്യ പങ്കാളിത്തത്തോടെ, പ്രത്യേക വ്യാപാര മേഖലയിലും അല്ലാതെയുമാണ് വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾ ആസൂത്രണം ചെയ്തിട്ടുള്ളത്.ഒരു ലക്ഷം പേർക്കോളം നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുവാൻ കഴിയും എന്നാണ് ഇപ്പോൾ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://technopark.org/component/content/article/205 |title=ടെക്നോസിറ്റി |access-date=2013-06-11 |archive-date=2013-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130517095520/http://technopark.org/component/content/article/205 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
==ടെക്നോപാർക്ക് - കൊല്ലം==
{{main|കൊല്ലം ടെക്നോപാർക്ക്}}
തിരുവനന്തപുരത്തെ ടെക്നോപാർക്ക് ക്യാമ്പസിൽ നിന്ന് 63 കിലോമീറ്റർ അകലെ കൊല്ലത്തിനടുത്ത് കുണ്ടറ എന്ന സ്ഥലത്ത് ടെക്നോപാർക്കിന്റെ അനുബന്ധ സ്ഥാപനമായാണ് [[കൊല്ലം ടെക്നോപാർക്ക്]] നിലനിൽക്കുന്നത്. കാഞ്ഞിരോട് കായലിനടുത്ത് 44.46 ഏക്കർ സ്ഥലത്ത് പ്രത്യേക സാമ്പത്തിക മേഖലയിലാണ് ഈ പാർക്ക് സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഒരു [[തേർച്ചക്ര മാതൃക]] ([[hub and spoke model]]) യിലാണ് തിരുവനന്തപുരം - കൊല്ലം ടെക്നോപാർക്കുകൾ തമ്മിൽ ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://technopark.org/component/content/article/206 |title=ടെക്നോപാർക്ക് കൊല്ലം |access-date=2013-06-11 |archive-date=2014-06-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140625130711/http://technopark.org/component/content/article/206 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery&gt;
Image:Chandragiri6.jpg|ചന്ദ്രഗിരി
File:Highmast light Technopark.jpg|Highmast light Technopark
&lt;/gallery&gt;

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{commons category|Technopark Kerala}}
*[http://www.technopark.org ടെക്നോപാർക്ക്‌ വെബ്‌സൈറ്റ്‌]
*[http://www.technopark.com ടെക്നോപാർക്ക്‌ ഫോറം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061110070428/http://www.technopark.com/ |date=2006-11-10 }}
*[http://www.technoparktbi.org ടെക്നോപാർക്ക്‌ റ്റിബിഐ ഫോറം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100131045723/http://technoparktbi.org/ |date=2010-01-31 }}

== അവലംബം ==
{{Reflist|3}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സാങ്കേതികസ്ഥാപനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ വ്യവസായപാർക്കുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരത്തെ സാങ്കേതികസ്ഥാപനങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>dka0r631owdzupdtqy4aia9210rxdge</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6942</id>
    <revision>
      <id>4616681</id>
      <parentid>4615344</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:44:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 3 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616681</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="71603" sha1="pt57s7jor3xdcdmfrw5loe19a2fonad" xml:space="preserve">{{prettyurl|Thirumanthamkunnu Temple}} 
{{Infobox Mandir
|image =Tthirumandhamkunnu_Temple.jpg
|caption = തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ശ്രീ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രം
|creator = വള്ളുവക്കോനാതിരി
|proper_name = തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം
|date_built = [[ചേരസാമ്രാജ്യം]]
|primary_deity = [[ഭദ്രകാളി]] (ആദിപരാശക്തി, ഭഗവതി), [[പരമശിവൻ]], [[ഗണപതി]] 
|architecture = [[തെക്കെ ഇന്ത്യൻ]],  [[കേരളീയ രീതി]]
|location =[[അങ്ങാടിപ്പുറം]], [[മലപ്പുറം ജില്ല]], [[കേരളം]]
|pushpin_map = Kerala
|map= Thirumandamkunnu.jpg
|latd = 10 | latm = 55  | lats = 5  | latNS = N
|longd= 76 | longm= 1 | longs = 5 | longEW = E
|map_caption = ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സ്ഥാനം 
|mapsize = 70
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[പെരിന്തൽമണ്ണ|പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക്]] സമീപം [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] എന്ന സ്ഥലത്തുള്ള ഒരു  പുരാതന ക്ഷേത്രവും, പ്രസിദ്ധമായ  തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രവുമാണ് '''തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം.''' [[വള്ളുവക്കോനാതിരി|വള്ളുവക്കോനാതിരിമാരുടെ]] കുലദൈവവും സാക്ഷാൽ ആദിപരാശക്തിയുമായ [[ഭദ്രകാളി|ശ്രീ ഭദ്രകാളിയാണ്]] മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ. തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടെ [[ശിവൻ|പരമേശ്വരനും]] ഇവിടെയുണ്ട്. വലുതും മനോഹരവുമായ ശിവലിംഗപ്രതിഷ്ഠ ഇവിടുത്തെ ഒരു പ്രത്യേകതയാണ്. എന്നാൽ ‘തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഭഗവതിയ്ക്കാണ് ഇവിടെ കൂടുതൽ പ്രസിദ്ധി. പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ ഭദ്രകാളി ആണെങ്കിലും [[മഹാസരസ്വതി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]] തുടങ്ങിയ   ആദിപരാശക്തിയുടെ മറ്റ് രണ്ട് പ്രധാന ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിൽ തന്നെ [[സപ്തമാതാക്കൾ|സപ്തമാതാക്കളുടെ]] പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. (ബ്രാഹ്മി, [[വൈഷ്ണവി]], മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, [[വാരാഹി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്നീ ഏഴ് പേരാണ് സപ്തമാതാക്കൾ.) വിഘ്നേശ്വരനായ [[ഗണപതി]] ഇവിടെ പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുള്ള ഉപദേവനാണ്. പ്രസിദ്ധമായ മംഗല്യപൂജ നടക്കുന്നത് ഗണപതിയുടെ സന്നിധിയിലാണ്.  

കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭദ്രകാളി പ്രതിഷ്ഠയാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലേത്. മംഗല്യസിദ്ധിക്കും ദുരിതമോചനത്തിനും ഭക്തർ ആശ്രയിക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ക്ഷേത്രം കൂടിയാണ് ഇത്. ഈ ക്ഷേത്രം പാലിച്ചുപോന്നിരുന്നതും [[വള്ളുവനാട്]] രാജാക്കന്മാരായിരുന്നു. [[പരശുരാമൻ]] സ്ഥാപിച്ചു എന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന [[നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ|108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ]] ഉൾപ്പെടുന്ന ശിവ ക്ഷേത്രമാണ് &lt;ref&gt;കുഞ്ഞികുട്ടൻ ഇളയതിൻറെ “108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ“&lt;/ref&gt;. കേരളത്തിലെ അതി പ്രധാനമായ മൂന്ന് ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ  ഒന്നാണിത്. [[മലബാർ|മലബാറിൽ]] തിരുമാന്ധാംകുന്നും, [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിൽ]] [[കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (കൊടുങ്ങല്ലൂർ)|കൊടുങ്ങല്ലൂരും]], [[തിരുവിതാംകൂർ|തിരുവിതാംകൂറിൽ]] പരുമല [[പനയന്നാർകാവ് ക്ഷേത്രം|പനയന്നാർകാവും]] ഏകദേശം തുല്യ പ്രാധാന്യത്തോടെ കീർത്തിപ്പെട്ടു പോരുന്നു.&lt;ref&gt;കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി - ഐതിഹ്യമാല, പനയന്നാർകാവ്&lt;/ref&gt;  മൂന്നിടത്തും ദാരു വിഗ്രഹങ്ങളാണ്. മൂന്നിടത്തും ഭഗവതിയുടെ ദർശനം വടക്കോട്ടാണ്.   മാത്രവുമല്ല, [[ശിവൻ|ശിവസാന്നിദ്ധ്യവും]] മൂന്നിടത്തുമുണ്ട്. മൂന്നും നൂറ്റെട്ട് ശിവാലയങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു എന്ന പ്രത്യേകതയുമുണ്ട്.  എന്നാൽ ഇവിടുത്തെ ഭഗവതി ശിവപുത്രി എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി പാർവതി ദേവിയിൽ നിന്ന് അവതരിച്ച മഹാകാളിയുടെ ഭാവമാണെന്ന് ഐതിഹ്യം പറയുന്നു.

[[മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്]] കീഴിലാണ് ഈ മഹാക്ഷേത്രം. [[ചൊവ്വാഴ്ച|ചൊവ്വ]], വെള്ളി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]], [[ശിവരാത്രി]], തിരുവാതിര  ദിവസങ്ങളും, മലയാളം ഇംഗ്ലീഷ് മാസങ്ങളിലെ ഒന്നാം തീയതി തുടങ്ങിയവ ദർശനത്തിന് പ്രധാനം. ഇവിടത്തെ ഭഗവതിയെ സ്തുതിച്ചു കൊണ്ട് ഭക്തകവി പൂന്താനം രചിച്ച കൃതിയാണ് ‘ഘനസംഘം‘ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്.

== വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ ==
[[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] [[പൂരം (നക്ഷത്രം)|പൂരം]] നാളിൽ നടത്തപ്പെടുന്ന തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരം, [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിലെ]] [[കളമെഴുത്തും പാട്ടും]], [[തുലാം|തുലാമാസത്തിലെ]] മുപ്പെട്ട് [[വെള്ളിയാഴ്ച]] നടക്കുന്ന മഹാമംഗല്യപൂജ, [[കന്നി]]മാസത്തിൽ [[നവരാത്രി]], [[ശിവരാത്രി]] തുടങ്ങിയവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. കൂടാതെ, എല്ലാ [[ചൊവ്വാഴ്ച|ചൊവ്വ]], വെള്ളി, ശനി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി ദിവസങ്ങളും, മലയാളം ഇംഗ്ലീഷ് മാസങ്ങളിലെ ഒന്നാം തീയതിയും, ജന്മ നക്ഷത്ര ദിവസവും ദർശനം നടത്താൻ പ്രധാനമാണ്. [[തൃക്കാർത്തിക]], [[ദീപാവലി]], [[തിരുവാതിര]] തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങളും വിശേഷം.

== ഐതിഹ്യം ==
[[സൂര്യവംശം|സൂര്യവംശത്തിലെ]] രാജാവായിരുന്ന മാന്ധാതാവ്‌ രാജ്യം ഉപേക്ഷിച്ച് സന്യാസം സ്വീകരിച്ച് മഹർഷിയായി ഭാരതം മുഴുവൻ ചുറ്റി സഞ്ചരിച്ചു. അങ്ങാടിപ്പുറത്ത് എത്തിയ അദ്ദേഹം ഇവിടത്തെ വന്യസൗന്ദര്യവും ശാന്തതയും കണ്ട് നീണ്ടകാലം ഇവിടെ ശിവനെ തപസ്സ് ചെയ്തു.   

മുന്നിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട  ശ്രീപരമേശ്വരനോട്   ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും  മനോഹരമായ ശിവലിംഗമാണ്  അദ്ദേഹം വരമായി ചോദിച്ചത്. അപ്രകാരമുള്ള [[ശിവലിംഗം]] ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ കയ്യിൽ ആണെന്ന് അറിയാവുന്ന ശിവൻ ധർമ്മസങ്കടത്തിലായി. ഒടുവിൽ [[പാർവ്വതി]] അറിയാതെ ആ ജ്യോതിർലിംഗം ശിവൻ മാന്ധാതാവിന് സമ്മാനിച്ചു. ശിവനെ ഭർത്താവായി ലഭിക്കാൻ പാർവതി ആരാധിച്ചിരുന്ന ശിവലിംഗമായിരുന്നു അത്.   [[ചിത്രം:Thirumanthamkunnu.jpg‎|thumb|left|300px|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം - വടക്കേ നട]]
തന്റെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ശിവലിംഗം   നഷ്ടപ്പെട്ടതായി അറിഞ്ഞ ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ കോപത്തിൽ നിന്നും  ഭദ്രകാളി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.  നഷ്ടപ്പെട്ട ശിവലിംഗം തിരിച്ചു കൊണ്ടുവരാൻ പാർവതിയുടെ ആജ്ഞ പ്രകാരം ശ്രീ ഭദ്രകാളിയും ശിവഗണങ്ങളും പുറപ്പെട്ടു. 

തെളിനീർ ഒഴുകുന്ന അതിമനോഹരമായ ഈ  വനപ്രദേശത്ത് എത്തിയപ്പോൾ കൂടുതൽ ഭാരം തോന്നിയതിനാൽ മാന്ധാതാവ്  ശിവലിംഗം താഴെ വയ്ക്കുകയും അത് ഇവിടെ ഉറച്ച് പോവുകയും ചെയ്തു. മാന്ധാതാവും ശിഷ്യന്മാരും ശിവലിംഗത്തെ ആരാധിച്ച് ഇവിടെ കഴിഞ്ഞുകൂടി. 

ആ സമയത്താണ് ശ്രീഭദ്രകാളി തൻ്റെ പരിവാരങ്ങളുമായി ഇവിടെ എത്തുന്നത്. ശിവലിംഗത്തിൻ്റെ അപാരമായ ശക്തിമൂലം കുന്നിൻമുകളിലേക്ക് കയറാൻ കഴിയാതെ വന്നപ്പോൾ ദേവിയുടെ സൈന്യം തങ്ങളുടെ ആയുധങ്ങൾ മുകളിലേക്ക് എറിയാൻ തുടങ്ങി. 

മാന്ധാതാവിൻ്റെ ശിഷ്യന്മാർ  കാട്ടുപഴങ്ങൾ (ആട്ടങ്ങകൾ) പറിച്ച് തിരിച്ചെറിയാനും തുടങ്ങി. ഈ യുദ്ധം പതിനഞ്ച് ദിവസം നീണ്ടുനിന്നു. ഭഗവാൻ്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ
ഓരോ ആട്ടങ്ങയും ഓരോ ശിവലിംഗങ്ങളായാണ് ഗണങ്ങളുടെ മുകളിൽ വീണത്. ഒടുവിൽ  ശിവഗണങ്ങൾക്ക്  തിരിഞ്ഞോടേണ്ടി വന്നു. 

ഇതുകണ്ട് ഉഗ്രരൂപം പൂണ്ട ഭദ്രകാളി നേരിട്ട് വന്ന് ബലമായി ശിവലിംഗം എടുത്തു കൊണ്ടു പോകാൻ ശ്രമിച്ചു. മഹർഷി ശിവലിംഗം വിട്ടുകൊടുക്കാതെ ഇറുക്കി പിടിച്ചു. ഈ ബലപ്രയോഗത്തിൽ ജ്യോതിർലിംഗം രണ്ടായി പിളർന്നു.&lt;ref&gt;[http://www.janmabhumidaily.com/detailed-story?newsID=61459 ജന്മഭൂമി-തിരുമാന്ധാംകുന്ന്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. 

മഹർഷിയുടെ ഭക്തിയിൽ സം‌പ്രീതരായി [[വിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവും]] [[ബ്രഹ്മാവ്|ബ്രഹ്മാവും]] ശ്രീപാർവ്വതിയും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട് അദ്ദേഹത്തെ അനുഗ്രഹിച്ചു. 
 
&quot;ഈ ശിവലിംഗം എനിക്ക് ഏറെ പ്രീയപ്പെട്ടതാണ്. ഇതിനെ പിരിയാൻ എനിയ്ക്കാവില്ല&quot;. ഇത്രയും പറഞ്ഞ് പാർവ്വതിദേവി ശിവലിംഗത്തിൽ ലയിച്ച് അപ്രത്യക്ഷയായി. ഈ ശിവലിംഗം ഇരിക്കുന്ന സ്ഥലമാണ് ഇന്ന് ശ്രീമൂലസ്ഥാനം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത്‌ ശിവലിംഗം ഇന്നും പിളർന്ന രീതിയിൽ തന്നെ കാണപ്പെടുന്നു. 

ശ്രീപാർവ്വതിയുടെ ആഗ്രഹപ്രകാരം 
സപ്തമാതാക്കൾ, വീരഭദ്രൻ, ഗണപതി എന്നിവരോട് കൂടി ഭദ്രകാളിയെ വടക്കോട്ട് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. ശ്രീലകത്ത്  
ആദിശക്തിയായ തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ  സർവ്വാഭീഷ്ടപ്രദായിനിയായി ഭക്തർക്ക് അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്നു. 

ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് ശിവപാർവതിമാരോടൊപ്പം  ഉണ്ണി ഗണപതിയുടെ സാന്നിധ്യവുമുണ്ട്. 
ഈ ഗണപതിസന്നിധിയിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രസിദ്ധമായ മംഗല്യപൂജ നടക്കുന്നത്. 

മാന്ധാതാവിൻ്റെ ശിഷ്യർ ശിവഗണങ്ങളെ തോൽപ്പിച്ചതിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി
തുലാം മാസം ഒന്നാം തിയ്യതി ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ആട്ടങ്ങയേറ് എന്ന ചടങ്ങ് നടക്കാറുണ്ട്.

==ചരിത്രം==
ഇവിടത്തെ പ്രധാന വാർഷികാഘോഷം പൂരമാണ്. മാമാങ്കത്തിൽ ചുരികത്തലപ്പുകൾകൊണ്ട് കണക്കുകൾ തീർക്കാനിറങ്ങി ചരിത്രമായി മാറിയ ദേശാഭിമാനികളായ ചാവേറുകളുടെ  വീരസ്മരണകൾ തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരത്തെ കേരളചരിത്രത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കുന്നു. വള്ളൂവക്കോനാതിരിമാർ അവരുടെ കുലദൈവത്തെ പുരാതനകാലം മുതൽ തന്നെ ആരാധിച്ചും ആഘോഷിച്ചും പോന്നിരുന്നു.  അതിനിടെ പണ്ട്  പെരുമാക്കന്മാർ ആഘോഷിച്ചുപോന്ന മാമാങ്കത്തിന് പിൽക്കാലവകാശികളായിത്തീരാനും അതിൽ രക്ഷാപുരുഷനായി നിൽക്കാനും വിധിവശാൽ  വെള്ളാട്ടിരിക്ക് അവസരം കിട്ടി.  പക്ഷേ സാമൂതിരിയുടെ വരവോടെ  കാര്യങ്ങൾ തകിടം മറിഞ്ഞു. ആളും വേണ്ടത്ര അർത്ഥവുമായി നാടും നഗരവും പിടിച്ചടക്കിക്കൊണ്ടുള്ള സാമൂതിരിയുടെ പടയോട്ടത്തിനു മുൻപിൽ വെള്ളാട്ടിരിക്ക് തോൽവി അനിവാര്യമായിരുന്നു. തുടർന്ന് വെള്ളാട്ടിരിയിൽനിന്നു മാമാങ്ക മഹോത്സവത്തിന്റെ രക്ഷാപുരുഷസ്ഥാനം സാമൂതിരിയുടെ കൈകളിലേക്ക് മാറി.

എങ്കിലും സാമൂതിരിയുടെ മേൽക്കോയ്മ അംഗീകരിക്കാൻ വള്ളുവക്കോനാതിരി തയ്യാറായില്ല. മാമാങ്കത്തിന് ചാവേറുകളെ അയച്ചുകൊണ്ട് സാമൂതിരിയുടെ അധികാരത്തിന് വെള്ളാട്ടിരി നിരന്തരം വെല്ലുവിളി ഉയർത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു.  തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നാണ് വെള്ളാട്ടിരി മാമാങ്കത്തിന് പുറപ്പെട്ടിരുന്നത്. ഇവിടെ നിന്നുതന്നെയാണ് ചാവേറുകളും അങ്കത്തിനു പുറപ്പെട്ടിരുന്നത്. ചാവേറുകൾ പുറപ്പെട്ടിരുന്ന തറയായ ചാവേർത്തറ ഇപ്പോഴും ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തുണ്ട്.

അതേസമയം മാമാങ്കാവകാശം നഷ്ടപ്പെട്ടതോടെ അതിനു ബദലായി മാമാങ്കത്തിനോട് കിടപിടിക്കത്തക്ക മറ്റൊരു ഉത്സവത്തിന് അദ്ദേഹം തുടക്കം കുറിച്ചു. അതത്രേ തിരുമാന്ധാംകുന്നു പൂരം. മാമാങ്കം പോലെ 12 വർഷത്തിലൊരിക്കലായിരുന്നു തുടക്കത്തിൽ തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരവും ആഘോഷിച്ചിരുന്നത്. കൊല്ലവർഷം 1058-ൽ തീപ്പെട്ട മങ്കട കോവിലകത്തുനിന്നുള്ള വള്ളുവക്കോനാതിരിയുടെ കാലത്താണ് പൂരം എല്ലാ വർഷവും നടത്താൻ തുടങ്ങിയത്.

==ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി==
[[File:Tthirumandhamkunnu Temple 01.jpg|thumb|right|250px|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം - കിഴക്കേ ബലിക്കൽ പുര]]
തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം പേരു സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ ഒരു ചെറിയ കുന്നിന്മുകളിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിനു നാലുവശവും കവാടങ്ങളുണ്ട്. വടക്കേ നടയിൽ ഇറക്കത്തിൽ [[കടലുണ്ടിപ്പുഴ]]യുടെ ഒരു പോഷകനദി കടന്നുപോകുന്നുണ്ട്. ഇവിടെയാണ് ഉത്സവക്കാലത്ത് ഭഗവതിയുടെ ആറാട്ട് നടക്കുന്നത്. പുഴയ്ക്കപ്പുറം ഒരു പാലമുണ്ട്. ഇതുവഴി ഒരു കിലോമീറ്റർ നടന്നാൽ [[ഇടത്തുപുറം പൂന്താനം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ഇടത്തുപുറം പൂന്താനം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെത്താം]]. ഭക്തകവിയായിരുന്ന [[പൂന്താനം നമ്പൂതിരി]] പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ, അദ്ദേഹത്തിന് ദർശനം നൽകിയ [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ|ശ്രീകൃഷ്ണനാണ്]]. തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ ദർശനത്തിനെത്തുന്നവർ ഇവിടെയും വരാറുണ്ട്. നാലമ്പലത്തിൽ മാതൃശാലയിൽ വടക്കോട്ട്‌ ദർശനമായി ഭദ്രകാളിയും അതിനു മുൻപിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലും. തെക്കുവശത്ത് കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പിളർന്ന രീതിയിൽ ഒരു [[ശിവലിംഗം]] കാണാം. ഈ സ്ഥലം ശ്രീമൂലസ്ഥാനമെന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. മാന്ധാതാവും ഭദ്രകാളിയും തമ്മിലുണ്ടായ ഏറ്റുമുട്ടലിൽ പിളർന്നു പോയതാണ് ഈ ശിവലിംഗം എന്നു ഐതിഹ്യമുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിലെ രണ്ടുവശത്തും കൊടിമരങ്ങളുണ്ട്. ഭഗവാനും, ഭഗവതിക്കുമാണ് ഇവിടെ കൊടിമരങ്ങൾ പണിതീർത്തിരിക്കുന്നത്. ആൽത്തറയിൽ ഗണപതിയും നാഗങ്ങളും ഉപപ്രതിഷ്ഠകളാണ്.

== പ്രതിഷ്ഠകൾ == 
=== തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ ===
കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭഗവതി പ്രതിഷ്ഠയാണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉള്ളത്. വടക്കേ കൊടിമരത്തിനടുത്തു നിന്നും ബലിക്കൽപുരയിലൂടെ കയറി നാലമ്പലത്തിൽ ചെല്ലാം. മാതൃശാല എന്ന ശ്രീകോവിലിലാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ആദിപരാശക്തിയായ ഭദ്രകാളി സപ്തമാതാക്കൾക്കൊപ്പം വിരാജിക്കുന്നു. 

ആറടിയോളം ഉയരമുള്ള ദാരുവിഗ്രഹമാണ് മാതൃശാലയിൽ. വടക്കോട്ട്‌ ദർശനം. ഇടതുകാൽ മടക്കി വെച്ച് വലതുകാൽ താഴോട്ടു തൂക്കിയിട്ടിരിക്കുന്ന രീതിയിലാണ്  പ്രതിഷ്ഠ. ഭഗവതിയുടെ എട്ട് കൈകളിൽ ത്രിശൂലം, സർപ്പം ,  ഖട്വാംഗം,  ഓട്ടുമണി, കൈവട്ടക , വാൾ, പരിച തുടങ്ങിയ ആയുധങ്ങളും ദാരികന്റെ ശിരസ്സും പിടിച്ചിരിക്കുന്നു. രൂപഭാവങ്ങൾ കൊണ്ട് ഭദ്രകാളിയാണെങ്കിലും ദുർഗ്ഗ, മഹാലക്ഷ്മി, മഹാസരസ്വതി തുടങ്ങിയ ഭാവങ്ങളിലും തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;v1&quot;&gt;[http://thirumandhamkunnutemple.com/thirumandhamkunnu_idol.php വിഗ്രഹം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ പ്രതിഷ്ഠയേക്കാൾ അല്പം കൂടി ഉയരം ഇതിനുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;janmabhumidaily-ക&quot;&gt;{{cite news|title=ഭദ്രകാളി|url=http://www.janmabhumidaily.com/news233750|accessdate=19 ഒക്ടോബർ 2014|newspaper=ജന്മഭൂമി|date=19 ഒക്ടോബർ 2014|author=ഡോ. കെ. ബാലകൃഷ്ണവാര്യർ|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141019113817/http://www.janmabhumidaily.com/news233750|archivedate=2014-10-19|language=മലയാളം|format=പത്രലേഖനം|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെപോലെ രുരുജിത് എന്ന സമ്പ്രദായത്തിലുള്ള ഭഗവതിയാണ് ഇവിടെയുമുള്ളത്. ഇത് [[ജമ്മു കശ്മീർ|കശ്മീരിൽ]] ഉദ്ഭവിച്ചതും പിൽക്കാലത്ത് കേരളത്തിൽ കൊണ്ടുവരപ്പെട്ടതുമായ രീതിയാണ്. കിഴക്കോട്ടോ പടിഞ്ഞാറോട്ടോ ദർശനമായി ക്ഷേത്ര നാഥനായ ശിവനും, വടക്കോട്ട് ദർശനമായി സപ്ത മാതൃക്കളോടുകൂടി ഭദ്രകാളിയും, രുദ്രാംശമായ ക്ഷേത്രപാലനും അടങ്ങുന്നതാണ് ഈ സങ്കല്പം. ബഹുബേരസമ്പ്രദായത്തിൽ (ഒന്നിലധികം വിഗ്രഹങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് പൂജിയ്ക്കുന്ന സമ്പ്രദായം) പൂജകൾ നടക്കുന്ന ക്ഷേത്രമാണിത്. മൂലവിഗ്രഹത്തോടൊപ്പം രണ്ട് [[ശ്രീചക്രം|ശ്രീചക്രങ്ങൾ]] കൂടി പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് .  പരാശക്തിയായ [[ത്രിപുരസുന്ദരി|മഹാത്രിപുരസുന്ദരിയെയാണ്]]  ഈ ശ്രീചക്രങ്ങളിൽ ആരാധിയ്ക്കുന്നത്.  

ദാരുവിഗ്രഹമായതിനാൽ അഭിഷേകമില്ല. എല്ലാ വർഷവും കർക്കിടക മാസത്തിൽ നടക്കുന്ന ചാന്താട്ടം മാത്രമേ ഇവിടെ പതിവുള്ളു , അഭിഷേകത്തിനായി പ്രത്യേകം വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. കളമെഴുത്തും പാട്ടും, ഉദയാസ്തമനപൂജ, ത്രികാലപൂജ, ചെത്തിമാല ചാർത്തൽ, മുട്ടറുക്കൽ, പൂമൂടൽ, വെടിവഴിപാട് തുടങ്ങിയവയാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. 

=== സപ്തമാതാക്കൾ ===
ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിൻ്റെ ഉള്ളിൽ തന്നെ ആണ് സപ്തമാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ആദിപരാശക്തിയുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങൾ ആണ് സപ്തമാതാക്കൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ബ്രാഹ്മി, വൈഷ്ണവി, മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, വാരാഹി പഞ്ചമി (പഞ്ചുരുളി), കൌമാരി, ചാമുണ്ഡി (കാളി) എന്നീ ഏഴു മാതാക്കളെയും പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്.

1. ബ്രാഹ്മി- ബ്രഹ്മാവിന്റെ ശക്തി. ബ്രഹ്മാണി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ബ്രഹ്മാവിനെപോലെ കൈയിൽ ജപമാലയും കമണ്ഡലവുമുണ്ട്‌. സരസ്വതി സ്വരൂപം‌. വിശ്വാസികൾ ജ്‌ഞാനത്തിനായി ആരാധിക്കുന്നു.

2. വൈഷ്ണവി- മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ ശക്തിയാണ് വൈഷ്ണവി. ‌മഹാലക്ഷ്മി സ്വരൂപം. ശംഖ്ചക്രഗദാഖഡ്ഗങ്ങൾ കയ്യിലേന്തിയ ഇവളെ വിഷജന്തുക്കളിൽ നിന്നുള്ള ‌മോചനത്തിനും, ഐശ്വര്യത്തിനും ആയി ആരാധിക്കുന്നു. ജമ്മുകശ്മീരിലെ വൈഷ്ണോദേവി ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആരാധനാമൂർത്തി.

3. മഹേശ്വരി- മഹാദേവന്റെ ശക്തി. മഹാഗൗരി സ്വരൂപം,  ത്രിലോചനയായ മഹേശ്വരി കാളപ്പുറത്താണ്. പാമ്പുകളാണ്  ആഭരണങ്ങൾ, ശിരസ്സിൽ ചന്ദ്രക്കല , കൈയിൽ തൃശൂലം. മഹേശ്വരിയെ ആരാധിച്ചാൽ സർവ്വമംഗളമാണ് ഫലം. 

4. ഇന്ദ്രാണി- ഇന്ദ്രസ്വരൂപിണിയായ  ശചിദേവി. വജ്രമാണ്‌ ആയുധം. അഭയമുദ്രകാട്ടി ആശീർവദിക്കുന്നു. ദാമ്പത്യ പ്രശ്‌നങ്ങൾക്കും, വൈവാഹിക പ്രശ്നങ്ങൾക്കും, ഇഷ്ട പങ്കാളിയെ ലഭിക്കാനും  ആരാധിക്കുന്നു.

5. വാരാഹി പഞ്ചമി- വരാഹരൂപം ധരിച്ച പരാശക്തിയാണ് വാരാഹി. വരാഹ ഭഗവാന്റെ ശക്തി. ലളിത പരമേശ്വരിയുടെ സൈന്യാധിപ. ഉഗ്രമൂർത്തി. ക്ഷിപ്രപ്രസാദി‌. അഷ്ടലക്ഷ്മി സ്വരൂപിണി. താന്ത്രിക ലക്ഷ്മി. ദാരിദ്ര്യനാശിനി. ഇഷ്ടവര പ്രാദായിനി. പഞ്ചുരുളി, പന്നിമുഖി, ദണ്ഡിനി, വാർത്താളി എന്നി പല പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. സമ്പത്ത്, ഐശ്വര്യം, ഭാഗ്യം, ആഗ്രഹസാഫല്യം, ശത്രുനാശം എന്നിവയാണ് ആരാധനാ ഫലം. പഞ്ചമി തിഥി പ്രധാന ദിവസം.

6. കൗമാരി- ഭഗവാൻ മുരുകൻ അഥവാ കുമാരന്റെ ശക്തിയാണ് കൗമാരി അഥവാ കുമാരി മയിൽപ്പുറത്തേറിയ  കൗമാരിക്ക് വേലാണ്‌ ആയുധം. ദേവിയെ ആരാധിച്ചാൽ രക്ത സംബന്ധമായ എല്ലാ രോഗങ്ങൾക്കും ശാന്തി ലഭിക്കും എന്ന് വിശ്വാസം.

7. ചാമുണ്ഡി-  ഭദ്രകാളി തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡ അഥവാ ചാമുണ്ഡേശ്വരി. കാരുണ്യമൂർത്തി. ചണ്ഡ-മുണ്ഡ രക്തബീജ വധത്തിനായി ചണ്ഡികയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച ഭഗവതി. ത്രിലോചനയായ ഈ കാളി അഷ്ടബാഹുവാണ്. പള്ളിവാളും തൃശൂലവുമാണ് പ്രധാന ആയുധം. ഉഗ്രമൂർത്തിയായ ചാമുണ്ഡി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളും എല്ലാം അറിയുന്നവളുമാണ് എന്ന് പുരാണങ്ങളിൽ കാണാം. ആരാധിച്ചാൽ ഭയമുക്തിയും ഐശ്വര്യവും മോക്ഷവും ഫലം എന്ന് വിശ്വാസം.

=== മഹാദേവൻ ===
മാതൃശാലയ്ക്ക് മുൻപിൽ കിഴക്കോട്ടു ദർശനമായി ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലുണ്ട്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തിനു പുറമേയാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. സാമാന്യം വലുപ്പമുള്ള ശിവലിംഗമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. രുരുജിത് സമ്പ്രദായത്തിലുള്ള ക്ഷേത്രമായതിനാൽ  ഭൈരവ ഭാവത്തിലാണ് ശിവൻ  ഇവിടെ കുടികൊള്ളുന്നത്. ശംഖാഭിഷേകം, ധാര, പിൻവിളക്ക്, കൂവളമാല, അപ്പം, അട, ശർക്കരപ്പായസം എന്നിവയാണ് ശിവന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.

=== ഗണപതി ===
ഇവിടുത്തെ ഗണപതി പ്രതിഷ്ഠ പ്രസിദ്ധമാണ്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് കുടികൊള്ളുന്ന ഈ ഗണപതി സന്നിധിയിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട മംഗല്യ പൂജ നടക്കുക. ഗണപതി ഹോമം ആണ് മറ്റൊരു പ്രധാന വഴിപാട്.
==നിത്യപൂജകൾ==
മാതൃശാലയിൽ ഭഗവതിക്ക് ദിവസവും അഞ്ചുനേരത്തെ പൂജകളാണ് ഉള്ളത്.

:രാവിലെ ആറിനു ഉഷപൂജ
:ഒന്പതരക്ക് പന്തീരടിപൂജ
:പതിനൊന്നരക്കു ഉച്ചപൂജ
:വൈകുന്നേരം നാലരക്ക് തിരിഞ്ഞുപന്തീരടി പൂജ (തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ മാത്രം നടന്നുവരുന്ന ഒരു പൂജ)
:രാത്രി എട്ടുമണിക്ക് അത്താഴപൂജ

ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തു രാവിലെ ഏഴുമണിക്ക് ഉഷപൂജയും പത്തരക്ക് ഉച്ചപൂജയും രാത്രി ഏഴരക്ക് അത്താഴപൂജയും നടത്തുന്നു. സപ്ത മാതാക്കൾക്കും പ്രത്യേകം പൂജയുണ്ട്.

== മംഗല്യപൂജ ==
ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട പൂജയാണ് മംഗല്യ പൂജ. വിവാഹം വൈകുന്നവരാണ് ഈ പൂജ നടത്താറുള്ളത്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവനും പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായി 
പാർവ്വതിയും ഉണ്ണിഗണപതിയുമുണ്ട്.
ഈ ഉണ്ണിഗണപതി ക്ഷിപ്രപ്രസാദിയും മംഗളദായകനുമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇഷ്ട വിവാഹത്തിനും ഉത്തമ ദാമ്പത്യത്തിനും വേണ്ടി ഗണപതിക്ക്‌ നടത്തുന്ന വഴിപാടാണ് മംഗല്യപൂജ. ചൊവ്വ, വെള്ളി, ഞായർ ദിവസങ്ങളിലാണ് മംഗല്യപൂജ നടത്താറുള്ളത്. മംഗല്യപൂജ നടത്താൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നവർ രാവിലെ 9 മണിക്ക് മുൻപേ ഇവിടെ എത്തേണ്ടതുണ്ട്. സ്ത്രീപുരുഷ ഭേദമന്യേ, ജാതിമത ഭേദമന്യേ ആർക്കും ഈ പൂജ നടത്താവുന്നതാണ്. ഇത്തരത്തിൽ 3 പൂജയാണ് നടത്തേണ്ടത് എന്നാണ് വിശ്വാസം. തുലാമാസത്തിലെ മുപ്പട്ടു വെള്ളിയാഴ്ചത്തെ (ആദ്യത്തെ വെള്ളിയാഴ്ച) മഹാമംഗല്യപൂജ വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. സാധാരണ ഗണപതിയുടെ വലതു വശത്തുള്ള ചെറീയ ഒരു കിളിവാതിലിലൂടെ ആണ് തൊഴുക. എന്നാൽ മംഗല്യപൂജയുടെ സമയത്ത് മാത്രം ഗണപതിയുടെ നേരെയുള്ള വാതിൽ തുറന്നു ഭക്തർക്ക്‌ ദർശനം നൽകും. അങ്ങാടിപ്പുറം ചെറുകുന്നത്ത് മനയിലെ നമ്പൂതിരിമാർക്ക് ആണ് ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തു പാരമ്പര്യം ആയി മേൽശാന്തി സ്ഥാനം വള്ളുവക്കോനാതിരി നൽകിയിട്ടുള്ളത്. മാതൃശാലയിൽ പന്തലകോടത്തു മനക്കാരും മേൽശാന്തി സ്ഥാനം അലങ്കരിക്കുന്നു.

==ഉത്സവങ്ങൾ==
തിരുമാംന്ധാകുന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലെ എല്ലാ ഉത്സവങ്ങളും ഭഗവതിക്കും ശിവനും മാത്രമാണ്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് മൂന്നു നേരത്തെ പൂജ മാത്രമേയുള്ളൂ. ശിവനെ ഭർത്താവായി ലഭിക്കാൻ പണ്ട് ശ്രീപാർവതി പൂജിച്ചിരുന്ന ശിവലിംഗമായതിനാൽ ദേവപൂജ്യത്വവും പിന്നീട്, മാന്ധാതാവ് മഹർഷി പൂജിച്ച കാരണത്താൽ
ഋഷിപൂജ്യത്വവും ഇപ്പോൾ മനുഷ്യർ പൂജ ചെയ്യുന്നതിനാൽ മനുഷ്യ പൂജ്യത്വവുമാണ് ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തിന്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനതിന്റെ ചൈതന്യം വർധിപ്പിക്കാനോ നശിപ്പിക്കാനോ സാധ്യമല്ല എന്നാണ് വിശ്വാസം&lt;ref name=&quot;v1&quot; /&gt;.

=== തിരുമാംന്ധാംകുന്ന് പൂരാഘോഷം===
[[പ്രമാണം:Thirumandhamkunnu_Aarattu.jpg|right|thumb|തിരുമാംന്ധാകുന്ന് പൂരം - എട്ടാം ദിവസത്തെ ആറാട്ടിനു ശേഷം]]
അങ്ങാടിപ്പുറം ശ്രീ തിരുമാംന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിലെ പതിനൊന്ന് ദിവസം നീണ്ട് നിൽക്കുന്ന പൂരാഘോഷമാണ് ഇത്. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്ര ഉത്സവവും പൂരവും തന്നെയാണിത്. വള്ളുവനാടിന്റെ ദേശീയോത്സവമാണ്‌ തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ പൂരം. ആഘോഷങ്ങൾക്കുപരി ആചാരങ്ങൾക്കും അനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്കും പ്രാധാന്യം നൽകിക്കൊണ്ടും താന്ത്രിക ചടങ്ങുകൾക്ക് പ്രാമുഖ്യം നൽകിക്കൊണ്ടുമാണ് തിരുമാംന്ധാംകുന്നിലെ പൂരാഘോഷങ്ങൾ നടക്കുക. ഭഗവതിക്കും ഭഗവാനും ഒരേസമയത്ത് ഉത്സവചടങ്ങുകൾ നടക്കുന്നു എന്നത് ഇവിടത്തെ പ്രത്യേകതയാണ്. [[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] മകയിരം നക്ഷത്രത്തിലാണ് പൂരാഘോഷങ്ങൾ തുടങ്ങുന്നത്. അതായതു മാർച്ച്‌/ഏപ്രിൽ മാസങ്ങളിൽ ആവും പൂരം നടക്കുക. ആദ്യത്തെ ആറാട്ടെഴുന്നള്ളിപ്പ് പൂരം പുറപ്പാട് എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.

ഭഗവതിക്ക് പടഹാദി, ധ്വജാദി, അങ്കുരാദി എന്നിങ്ങനെ മൂന്ന് വിധത്തിൽ പതിനൊന്ന് ദിവസവും, ഭഗവാന് ധ്വജാദി മുറയിൽ ആറ് ദിവസവുമാണ് ഉത്സവം നടക്കുക. പടഹാദി മുറയിൽ രണ്ട് ദിവസം കഴിഞ്ഞ് മൂന്നാം ദിവസം ഭഗവതിക്ക് വടക്കേ നടയിലെ സ്വർണ്ണക്കൊടിമരത്തിലും ഭഗവാന് കിഴക്കേ നടയിലെ സ്വർണ്ണക്കൊടിമരത്തിലും ഒരേ സമയം നടക്കുന്ന കൊടിയേറ്റത്തോടെയാണ് ധ്വജാദിമുറയിലെ ഉത്സവചടങ്ങുകൾ ആരംഭിക്കുക. ദേവിക്ക് 11 ദിവസങ്ങളിലായി 21 ആറാട്ടും ഭഗവാന് എട്ടാം പൂരദിവസത്തിൽ ഒരു ആറാട്ടുമാണ് ഉള്ളത്. 

തിരുമാംന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലെ എട്ടാം പൂരദിവസം ഭഗവാനും ഭഗവതിക്കും ഒരേ സമയം ആറാട്ട് നടക്കും. ഭഗവതിയുടേയും ശിവന്റേയും തിടമ്പുകൾ വെവ്വേറെ ആനപ്പുറത്താണ് ആറാട്ടിനെഴുന്നള്ളിക്കുക. ഭഗവതിയുടെ 21 ആറാട്ടുകളിൽ 15-ാമത്തെയും ശിവന്റെ ഏക ആറാട്ടുമാണ് അന്നേ ദിവസം നടക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ താഴെ കൂടി ഒഴുകുന്ന പുഴയിലാണ് ആറാട്ട്. അതിന് അടുത്തായി കാണുന്ന കൽപ്പാലത്തിന് ഏറെ പ്രത്യേകതയുണ്ട്.

വടക്കേ നടയിലൂടെയാണ് ഭദ്രകാളിയും പരിവാരങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിലെത്തിയത് എന്നാണ് വിശ്വാസം.  ദേവിയ്ക്ക് വരാനായി അന്ന് ഭൂതഗണങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചതാണത്രെ ഈ കൽപ്പാലം.
 
നിത്യേന രാവിലെയും വൈകുന്നേരവും ഭഗവതിയെ ആറാട്ടിനായി എഴുന്നള്ളിക്കുന്ന കൊട്ടിയിറക്കവും, കൊട്ടിക്കയറ്റവുമാണ് പൂരാഘോഷത്തിന്റെ മുഖ്യചടങ്ങ്. പൂരാഘോഷത്തോടനുബന്ധിച്ചു ക്ഷേത്രത്തിലും താഴെയുള്ള പൂരപ്പറമ്പിലും നങ്ങ്യാർകൂത്ത്‌, ചാക്യാർകൂത്ത്, ഓട്ടൻതുള്ളൽ തുടങ്ങിയ വിവിധ കലാപരിപാടികൾ അരങ്ങേറും.

=== ആട്ടങ്ങയേറ് ===
[[File:Thirumanthamkunnu_Bhagavathi_Temple,_North_nada.jpg|right|thumb|തിരുമാംന്ധാകുന്ന് ക്ഷേത്രം - വടക്കേ നട, ആറാട്ടുകടവിന്റെ അടുത്തുനിന്നുള്ള ദൃശ്യം]]
ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളും മാന്ധാതാവ് മഹർഷിയുടെ ശിഷ്യഗണങ്ങളും തമ്മിലുണ്ടായ യുദ്ധത്തിന്റെ അനുസ്മരണമാണ് ആട്ടങ്ങയേറ്. [[തുലാം|തുലാമാസം]] ഒന്നിനാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടത്തിവരുന്നത്. പന്തീരടിപൂജക്ക്‌ ശേഷം ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേനടയിൽ ഭക്തർ രണ്ടു സംഘമായി പരസ്പരം കാട്ടുപഴമായ ആട്ടങ്ങയെറിയുന്നതാണ് ഈ ചടങ്ങ്&lt;ref&gt;[http://thirumandhamkunnutemple.com/thirumandhamkunnu_festival_attanga_eru.php ആട്ടങ്ങയേറ്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

=== വലിയകണ്ടം നടീൽ ===
[[ആറാട്ടുകടവ്|ആറാട്ടുകടവിനോടു]] ചേർന്നുള്ള ഒന്നേമുക്കാൽ ഏക്കർ പാടമാണ് ഭഗവതിക്കണ്ടം അഥവാ വലിയകണ്ടം. [[ചിങ്ങം|ചിങ്ങമാസത്തിലാണ്]] ഞാറുനടീൽയജ്ഞം നടക്കുക. [[തട്ടകം|തട്ടകത്തിലെയും]] പുറത്തുനിന്നുമുള്ള സ്ത്രീപുരുഷ ഭേദമെന്യേ ആയിരക്കണക്കിന് ഭക്തർ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കുചേരാറുണ്ട്. ഭഗവതിക്കണ്ടത്തിൽ നടീൽ ഒറ്റദിവസംകൊണ്ട് പൂർത്തിയാക്കണമെന്നാണ് വിശ്വാസം.

=== കളംപാട്ട്===
ഭദ്രകാളിയെ പ്രകീർത്തിച്ചുകൊണ്ടുള്ള തോറ്റംപാട്ടുകളാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നടത്താറ്. [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസം]] ഒന്നാം തീയതി തുടങ്ങി മീനമാസത്തിലെ [[രോഹിണി (നാൾ)|രോഹിണിനാൾ]] വരെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ കളംപാട്ട് നടത്തുക. മറ്റൊരു ക്ഷേത്രത്തിലും നാലുമാസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന കളംപാട്ട് നടത്താറില്ല എന്നത് ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു കാര്യമാണ്. കളംപാട്ട് നടക്കുന്ന മണ്ഡപം [[കുരുത്തോല]]യും [[വാഴപ്പോള]]യും ദിവ്യപുഷ്പങ്ങളും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച്, മുന്നിൽ കൊടിക്കൂറ കെട്ടിയശേഷമാണ് പാട്ട് തുടങ്ങുക. ഉച്ചപ്പാട്ടാണ് ആദ്യത്തെ ചടങ്ങ്. [[നന്തുണി]]യുടെ അകമ്പടിയോടുകൂടി കലാകാരൻ ഗണപതി, സരസ്വതി, ഗുരുനാഥൻ തുടങ്ങിയവരുടെ സ്തുതികൾ ആലപിയ്ക്കുന്നതാണ് ഈ ചടങ്ങ്. അതിനുശേഷം കളം വരയ്ക്കുന്നു. എട്ടുകൈകളോടുകൂടിയ ഭദ്രകാളിയുടെ രൂപമാണ് ഇവിടെ വരയ്ക്കുക. അതിനുശേഷമാണ് പ്രധാന പാട്ട് പാടുന്നത്. ഭദ്രകാളിയും [[ദാരികൻ]] എന്ന അസുരനും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധത്തിന്റെ സ്മരണയാണ് കളംപാട്ടിലൂടെ പാടുന്നത്. പാട്ട് കഴിയുന്നതോടുകൂടി കലാകാരന് ദേവിയുടെ ആവേശമുണ്ടാകുകയും തുടർന്ന് പൂർവ്വാധികം ശക്തിയോടെ കളം മായ്ച്ചുകളയുകയും ചെയ്യും. ഇതാണ് ഇതിന്റെ ചടങ്ങ്.

===ചാന്താട്ടം ===
ദേവിയുടെ ദാരുവിഗ്രഹത്തിന്റെ ഉറപ്പും തിളക്കവും നൽകി കൂടുതൽ ചൈതന്യവത്താക്കാനാണ് ചാന്താട്ടം നടത്താറ്. ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഈ വഴിപാട് വർഷത്തിൽ രണ്ടുതവണയാണ് നടത്തുക. [[മിഥുനം]], [[കർക്കടകം]] മാസങ്ങളിൽ മഴപെയ്ത് തണുത്ത കാലാവസ്ഥയിലാണ് ചാന്താട്ടം നടത്തുന്നത്. തേക്കിൻ കറകൊണ്ടുണ്ടാക്കുന്ന പ്രത്യേക ചാന്താണ് ഇതിനുവേണ്ടി ഉപയോഗിക്കുക. പന്തീരടിപൂജക്ക്‌ ശേഷം പ്രത്യേക താന്ത്രിക കർമങ്ങൾ നടത്തിയ ചാന്ത് മാതൃശാലയിലുള്ള വിഗ്രഹങ്ങളിൽ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു&lt;ref&gt;[http://thirumandhamkunnutemple.com/thirumandhamkunnu_festival_chanthattam.php ചാന്താട്ടം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

===നിറ===
[[കർക്കിടക വാവ്]] കഴിഞ്ഞു വരുന്ന ആദ്യ ഞായറാഴ്ചയാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ &quot;നിറ&quot; ആഘോഷിക്കുന്നത്. വിളവെടുപ്പുത്സവമാണിത്. കൊയ്തെടുത്ത നെൽക്കതിരുകൾ പ്രത്യേക പൂജകൾ നടത്തി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പലഭാഗങ്ങളിൽ സ്ഥാപിക്കും. നെൽക്കതിരുകൾ ഭക്തർക്ക്‌ പ്രസാദമായി നൽകും. കുടുംബത്തിലെ ഐശ്വര്യത്തിനും സന്പൽസമൃദ്ധിക്കും നിറവീട്ടിൽ വെക്കുന്നത് നല്ലതാണ് എന്നാണു വിശ്വാസം.

===ഞെരളത്ത് സംഗീതോത്സവം===
നിര്യാതനായ പ്രശസ്ത [[സോപാനസംഗീതം|സോപാന]] സംഗീതജ്ഞൻ [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ|ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാളിന്റെ]] അനുസ്മരണാർത്ഥം 1997-ലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ സംഗീതോത്സവം ആരംഭിച്ചത്. ഞെരളത്തിന്റെ ജന്മദിനമായ ഫെബ്രുവരി 16 മുതൽ അഞ്ചുദിവസമാണ്‌ സംഗീതോത്സവം നടക്കാറ്. [[പൂന്താനം നമ്പൂതിരി|പൂന്താനത്തിന്റെ]] ഘനസംഘം ആലപിച്ചാണ് സംഗീതോത്സവം അവസാനിക്കാറ്.

=== നവരാത്രി വിദ്യാരംഭം ===
ഭഗവതീ പ്രധാനമായ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ നവരാത്രി ഉത്സവം അതിപ്രധാനമാണ്. സംഗീതോത്സവവും കലാപ്രകടനങ്ങളും വിശേഷാൽ പൂജകളും ആ സമയത്ത് നടക്കുന്നു. കന്നിമാസത്തിലെ (സെപ്റ്റംബർ/ഒക്ടോബർ) വെളുത്തപക്ഷത്തിലെ പ്രഥമ മുതലുള്ള ഒമ്പതു ദിവസമാണ് നവരാത്രിയായി ആഘോഷിയ്ക്കുന്നത്. ദുർഗാഷ്ടമി ദിവസം പൂജവെപ്പും വിജയദശമി നാളിൽ വിദ്യാരംഭവും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്.  നവരാത്രിയുടെ അതിദൈവമായി ആരാധിക്കുന്നത് ഭദ്രകാളിയെ തന്നെയാണ്. നവരാത്രി ഏഴാം ദിവസം പരാശക്തിയുടെ ഭാവം ഭദ്രകാളി അഥവാ കാലരാത്രി എന്നതാണ്. വിജയദശമി മഹിഷാസുരനിൽ ഭഗവതി വിജയം വരിച്ച ദിവസമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. നിരവധി ഭക്തരാണ് ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശത്തിനെത്തുന്നത്. കാളിദാസന് വിദ്യ പകർന്ന ഭഗവതി ആയതിനാൽ ഇവിടെ വിദ്യാരംഭം നടത്തുന്നതും ഐശ്വര്യകരമാണ് എന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു. അതിനാൽ ധാരാളം ഭക്തരാണ് ഇവിടെ വിദ്യാരംഭത്തിനായി എത്തിച്ചേരുന്നത്.

=== മഹാശിവരാത്രി ===
ശിവൻ ഇവിടെ മുഖ്യ പ്രതിഷ്ഠ ആയത് കൊണ്ടും 108 ശിവാലയങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നത് കൊണ്ടും ശിവരാത്രി ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ വിശേഷ ദിവസമാണ്.
=== തിരുവാതിര ===
ശിവശക്തി സാന്നിധ്യമുള്ള ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ധനുമാസത്തിലെ തിരുവാതിരയും പ്രധാന ദിവസമാണ്.

== തിരുമാന്ധാംകുന്നു ഭഗവതിയുടെ മറ്റ് ആരാധനാ സ്ഥലങ്ങൾ ==

ദേശദൈവമായത്കൊണ്ട് [[വള്ളുവനാട്|വള്ളുവനാട്ടി]]ലുടനീളം [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ]]യുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite book |last1=എസ്. രാജേന്ദു |title=[[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് വൈശിഷ്ട്യം]] - ഒരു പഠനം |date=2016 |publisher=മാധവം |location=പെരിന്തൽമണ്ണ}}&lt;/ref&gt; കൂടാതെ [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുര]]ത്തു [[പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രം|പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്ര]] സമീപം കൂപക്കര മഠത്തിലും [[തൃപ്പൂണിത്തുറ]]യിലും [[കോഴിക്കോട് തളി മഹാദേവക്ഷേത്രം|കോഴിക്കോട് തളി]]യിലും മററും തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ ആരാധന കാണാം. [[കോങ്ങാട്]], [[മണ്ണൂർ]], കിണാവല്ലൂർ, എടത്തറ തുടങ്ങിയ ദേശങ്ങളിലും [[വള്ളുവക്കോനാതിരി]]യുടെ അധികാര പരിധി എന്ന നിലക്ക് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ ആരാധനയുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite book |last1=എസ്. രാജേന്ദു |title=തിരുമാനാംകുന്ന് ഗ്രന്ഥവരി (ആറങ്ങോട് സ്വരൂപം ഗ്രന്ഥവരി) |date=2015 |location=വള്ളത്തോൾ വിദ്യാപീഠം, ശുകപുരം }}&lt;/ref&gt;
==പ്രാർത്ഥനാ ശ്ലോകങ്ങൾ==
1. ദേവി മാഹാത്മ്യം

ദുർഗ്ഗേ സ്മൃതാ ഹരസി ഭീതിമശേഷജന്തോഃ സ്വസ്ഥൈഃ സ്മൃതാ മതിമതീവ ശുഭാം ദദാസി ദാരിദ്ര്യദുഃഖഭയഹാരിണി കാ ത്വദന്യാ സർവ്വോപകാരകരണായ സദാർദ്രചിത്താ.

സർവ്വമംഗളമാംഗല്യേ ശിവേ സർവ്വാർത്ഥസാധികേ ശരണ്യേ ത്ര്യംബകേ ഗൗരീ നാരായണി നമോസ്തുതേ.

ശരണാഗത ദീനാർത്ത പരിത്രാണപരായണേ സർവ്വസ്യാർത്തിഹരേ ദേവീ നാരായണി നമോസ്തുതേ.

സർവ്വസ്വരൂപേ സർവ്വേശേ സർവ്വശക്തി സമന്വിതേ ഭയേഭ്യ സ്ത്രാഹിനോദേവി ദുർഗ്ഗേ ദേവി നമോസ്തുതേ.

ജ്വാലാ കരാള മത്യുഗ്രം അശേഷാസുരസൂദനം തൃശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ.

രോഗാനശേഷാന പഹംസി തുഷ്ടാ രുഷ്ടാ തു കാമാൻ സകലാനഭീഷ്ടാൻ ത്വാമാശ്രിതാനാം ന വിപന്നരാണാം ത്വാമാശ്രിതാ ഹ്യാശ്രയതാം പ്രയാന്തി.

സർവ്വബാധാ പ്രശമനം ത്രൈലോകസ്യാഖിലേശ്വരീ ഏവമേവ ത്വയാ കാര്യം അസ്മദ്വൈരി വിനാശനം.

2. കാളി കാളി മഹാകാളി
ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ
കുലം ച കുലധർമ്മം ച
മാം ച പാലയ പാലയ.

3. മഹൈശ്വര്യപ്രദേ ദേവി ! മഹാത്രിപുരസുന്ദരി ! മഹാവീര്യേ മഹേശീ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ!

സർവ്വവ്യാധിപ്രശമനി ! സർവ്വമൃത്യുനിവാരിണി! സർവ്വമന്ത്രസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ!

പുരുഷാർഥപ്രദേ ദേവി ! പുണ്യാപുണ്യഫലപ്രദേ! പരബ്രഹ്മസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ!
(ഭദ്രകാളി പത്ത്)

4. ഈശ്വരി പരമേശ്വരി
ജഗദീശ്വരി മഹേശ്വരി
ദേവി ദേവി മഹാഭയങ്കരി
ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ.

6. മഹാകാളി നമസ്തുഭ്യം
നമസ്തുഭ്യം സുരേശ്വരി
ഭദ്രകാളി നമസ്തുഭ്യം
നമസ്തുഭ്യം ദയാനിധേ.

7. ഓം ആയുർദേഹി ധനംദേഹി വിദ്യാംദേഹി മഹേശ്വരീ സമസ്തമഖിലം ദേഹി ദേഹിമേ പരമേശ്വരീ.

8. ലളിതേ സുഭഗേ ദേവി
സുഖസൗഭാഗ്യദായിനി
അനന്തം ദേഹി സൗഭാഗ്യം
മഹ്യം തുഭ്യം നമോനമ:

9. കാത്യായനീ മഹാമായേ ഭവാനീ ഭുവനേശ്വരീ സംസാരസാഗരേ മഗ്നം ദീനം മാം കരുണാമയീ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാരാദ്ധ്യേ പ്രസീദ ജഗദംബികേ മനോഭിലഷിതം ദേവീ വരംദേഹീ നമോസ്തുതേ.

10. അംബികാ അനാദിനിധനാ ആശ്വാരൂഡാ അപരാജിത

11. ‘’‘ദേവി മാഹാത്മ്യം’‘’

യാ ദേവീ സർവ്വ ഭൂതേഷു ശക്തിരൂപേണ സംസ്ഥിതാ   നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ
നമഃസ്തസ്യൈ നമോ നമഃ

== എത്തിച്ചേരുവാനുള്ള വഴി ==

* പെരിന്തൽമണ്ണയിൽ നിന്ന് കോഴിക്കോട് റോഡിൽ 3 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ക്ഷേത്രം. ഹൈവേയിൽ നിന്ന് നോക്കിയാൽ കാണാവുന്ന അകലെയാണ് ക്ഷേത്രം. 

* ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ - [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] - 1.2 കിലോമീറ്റർ അകലെ (ഷോർണൂർ-നിലമ്പൂർ റെയിൽവേ റൂട്ട്). കൊച്ചുവേളി നിലമ്പൂർ രാജ്യറാണി എക്സ്പ്രസ്സ്, കോട്ടയം നിലമ്പൂർ എക്സ്പ്രസ്സ്‌ എന്നിവ‌ ഇവിടെ നിർത്തുന്ന ട്രെയിനുകളാണ്.

* അടുത്തുള്ള മറ്റു പ്രധാന റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകൾ-[[ഷൊർണൂർ]] - 35 കിലോമീറ്റർ അകലെ. ഷൊർണൂരിൽ നിന്നും അങ്ങാടിപ്പുറത്തേക്ക് ട്രെയിനുകൾ ലഭ്യമാണ്. തിരൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - 37 കിലോമീറ്റർ അകലെ. 

* ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പട്ടണം - [[പെരിന്തൽമണ്ണ]] - 3 കിലോമീറ്റർ അകലെ. 

* ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം - [[കരിപ്പൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] - 40 കിലോമീറ്റർ അകലെ

* ജില്ലാ ആസ്ഥാനമായ മലപ്പുറത്ത്‌ നിന്നും 19 കി.മി ദൂരം.

* കാടാമ്പുഴയിൽ നിന്നും അങ്ങാടിപ്പുറത്തേക്ക് ഏകദേശം 22 കി.മി. 

* കോഴിക്കോട്-പാലക്കാട്‌ ദേശീയപാത ഇതുവഴിയുള്ള പ്രധാന പാതയാണ്. പാലക്കാട്‌ കോഴിക്കോട് റൂട്ടിൽ സർവീസ് നടത്തുന്ന ബസുകളിൽ ഇവിടെ എത്തിച്ചേരാം. പെരിന്തൽമണ്ണ വഴി ധാരാളം ബസുകൾ  ലഭ്യമാണ്. 

* പാലക്കാട്‌ നിന്നും ഏതാണ്ട് 69 കി.മി., കോഴിക്കോട് 64 കി. മി. ദൂരം.

== ദർശന സമയം ==
രാവിലെ 4.30 am മുതൽ ഉച്ചക്ക് 12 pm വരെ. 

വൈകുന്നേരം 4 pm മുതൽ രാത്രി 8 pm വരെ.

== ഇത് കൂടി കാണുക ==
* [[പനയന്നാർകാവ് ക്ഷേത്രം]]
* [[കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (കൊടുങ്ങല്ലൂർ)|കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]]
*[[കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം]]
*[[ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിക്ഷേത്രം]]
* [[വൈരങ്കോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]]
* [[മാമാങ്കം]]
* [[പാറമേക്കാവ് ക്ഷേത്രം]]

== പുറത്തുനിന്നുള്ള കണ്ണികൾ ==
* [http://thirumandhamkunnutemple.com ക്ഷേത്രം വെബ്സൈറ്റ്]
* [http://www.hinduweb.org/home/temples_yatra_organizations/mckraja/legend.htm ഹിന്ദു ദിനപത്രത്തിൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തെക്കുറിച്ചു വന്ന ലേഖനം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090221085521/http://hinduweb.org/home/temples_yatra_organizations/mckraja/legend.htm |date=2009-02-21 }}
* [http://valluvanad.bravepages.com/AngadipuramIndex.htm തിരുമന്ദംകുന്ന് ക്ഷേത്രം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191228105258/http://valluvanad.bravepages.com/AngadipuramIndex.htm |date=2019-12-28 }}

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

{{Famous Hindu temples in Kerala}}

.


{{മലപ്പുറം ജില്ല}}

[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭദ്രകാളിക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]


{{Hindu-temple-stub}}</text>
      <sha1>pt57s7jor3xdcdmfrw5loe19a2fonad</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എം.കെ. മേനോൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>7470</id>
    <revision>
      <id>4616667</id>
      <parentid>4392541</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:07:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616667</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7390" sha1="1apd45pyqj5engrk1y7cunhi53bxiap" xml:space="preserve">{{Prettyurl|M. K. Menon}}
{{ToDisambig|വാക്ക്=വിലാസിനി}}
{{Infobox person
| name        = എം.കെ. മേനോൻ &lt;br/&gt; (വിലാസിനി)
| image       = &lt;!-- just the filename, without the File: or Image: prefix or enclosing [[brackets]] --&gt;എം. കുട്ടികൃഷ്ണമേനോൻ.jpg
| alt         = 
| caption     = 
| birth_name  =  മൂർക്കനാട്ടു കൃഷ്ണൻകുട്ടി മേനോൻ 
| birth_date  = &lt;!-- {{Birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{Birth-date and age|Month DD, YYYY}} --&gt;[[1928]] [[ജൂൺ 23]]
| birth_place = 
| death_date  = &lt;!-- {{Death date and age|1993|05|15|1928|06|23}} or {{Death-date and age|Month DD, YYYY|Month DD, YYYY}} (death date then birth date) --&gt;{{Death date and age|1993|05|15|1928|06|23}}
| death_place = 
| nationality = [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]]
| other_names = വിലാസിനി
| known_for   = [[അവകാശികൾ]] എന്ന നോവലിന്റെ കർത്താവ്
| occupation  = നോവലിസ്റ്റ്, പത്രപ്രവർത്തകൻ
}}
[[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]] പ്രശസ്ത നോവലിസ്റ്റും പത്രപ്രവർത്തകനുമായിരുന്നു '''വിലാസിനി''' എന്ന തൂലികാനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന '''എം.കെ. മേനോൻ''' ([[ജൂൺ 23]], [[1928]] - [[മേയ് 15]], [[1993]]). നോവലുകളും യാത്രാവിവരണങ്ങളുമുൾപ്പെടെ നിരവധി പുസ്തകങ്ങൾ രചിച്ച അദ്ദേഹത്തിന്റെ [[അവകാശികൾ]] എന്ന കൃതി നോവൽ വിഭാഗത്തിലെ ഇന്ത്യയിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ കൃതിയായാണ് കരുതപ്പെടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://sandesam.com/Mrc/literature/novel.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-12-03 |archive-date=2007-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070404151126/http://sandesam.com/Mrc/literature/novel.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.thecolorsofindia.com/interesting-facts/literature/longest-indian-novel.html&lt;/ref&gt;
==ജീവിതരേഖ==
[[വടക്കാഞ്ചേരി|വടക്കാഞ്ചേരിക്ക്]] അടുത്തുള്ള [[കരുമത്ര]]യിൽ ജനിച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.vayalarramavarmaliteraryaward.in/1983.htm{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 1947-ൽ മദിരാശി സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്നും ബിരുദം നേടിയ അദ്ദേഹം രണ്ടുവർഷം കേരളത്തിൽ അദ്ധ്യാപകനായും നാലുവർഷം ബോംബെയിൽ ഗുമസ്തനായും ജോലിനോക്കിയശേഷം 1953-ൽ സിംഗപ്പൂരിലേക്ക് പോയി. തുടർന്നുള്ള 25 വർഷക്കാലം ഏ. എഫ്. പി എന്ന അന്താരാഷ്ട്ര വാർത്താ ഏജൻസിയുടെ കീഴിൽ ജോലിനോക്കിയ അദ്ദേഹം അതിന്റെ തെക്കുകിഴക്കനേഷ്യൻ കേന്ദ്രത്തിന്റെ ഡയറക്ടറായാണ്‌ വിരമിച്ചത്. 1977-ൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലേക്ക്]] തിരിച്ചുപോന്ന ഇദ്ദേഹം [[1993]]-ൽ അന്തരിക്കുന്നത് വരെ മലയാള സാഹിത്യത്തിലെ സജീവ സാനിധ്യമായിരുന്നു. 

== കൃതികൾ ==
* [[നിറമുള്ള നിഴലുകൾ]] ([[1965]])
*ഇണങ്ങാത്ത കണ്ണികൾ ([[1968]])
*[[ഊഞ്ഞാൽ (നോവൽ)|ഊഞ്ഞാൽ]] ([[1969]])
*[[ചുണ്ടെലി (നോവൽ)|ചുണ്ടെലി]] ([[1971]])
*[[അവകാശികൾ|അവകാശികൾ]](നാലു വാല്യം) ([[1980]])
*യാത്രാമുഖം ([[1987]])

.  തുടക്കം (1977 )

== അവാർഡുകൾ ==
*1981 കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്(അവകാശികൾ)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.sahitya-akademi.gov.in/old_version/awa10311.htm#malayalam |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-12-03 |archive-date=2009-08-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090828042835/http://www.sahitya-akademi.gov.in/old_version/awa10311.htm#malayalam |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*1983 വയലാർ രാമവർമ്മ അവാർഡ് (അവകാശികൾ)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.prd.kerala.gov.in/awards.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-12-03 |archive-date=2007-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070524212356/http://www.prd.kerala.gov.in/awards.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
'''വിലാസിനി സ്മാരക നോവൽ പുരസ്‌കാരം''' 

വിലാസിനി സ്മാരക സമിതി &quot; വിലാസിനി സ്മാരക നോവൽ പുരസ്‌കാരം &quot; നൽകുന്നുണ്ട്. 2023 ൽ ആദ്യ അവാർഡ് ശ്രീ ഷാനവാസ്‌ എന്ന എഴുത്ത് കാരന് നൽകി. 2024 ലെ അവാർഡ് കരസ്ഥമാക്കിയത് അഡ്വ നസീറ ആണ്. ഉച്ചാടനം എന്ന നോവലിനെ ആണ് അവാർഡിന് പരിഗണിച്ചത്. രൂ 30000,ഫലകം, പ്രശംസ പത്രം എന്നിവ ആണ് പുരസ്‌കാരം ആയി നൽകുന്നത്. സമിതിയുടെ ജനറൽ കൺവീനർ ശ്രീ സായ്രാജ് എല്ലാ വർഷവും അവാർഡ് സമർപ്പണത്തിന്റെ ചുക്കാൻ പിടിക്കുന്നു.

== അവലംബം ==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}

[[വർഗ്ഗം:1928-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം: 1993-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂൺ 23-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മേയ് 15-ന് മരിച്ചവർ]]
{{അപൂർണ്ണ ജീവചരിത്രം}}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>1apd45pyqj5engrk1y7cunhi53bxiap</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616668</id>
      <parentid>4616667</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:08:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616668</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7394" sha1="35hhhrs3pbnsi1vqe1i41b69u0s5mrg" xml:space="preserve">{{Prettyurl|M. K. Menon}}
{{ToDisambig|വാക്ക്=വിലാസിനി}}
{{Infobox person
| name        = എം.കെ. മേനോൻ &lt;br/&gt; (വിലാസിനി)
| image       = &lt;!-- just the filename, without the File: or Image: prefix or enclosing [[brackets]] --&gt;എം. കുട്ടികൃഷ്ണമേനോൻ.jpg
| alt         = 
| caption     = 
| birth_name  =  മൂർക്കനാട്ടു കൃഷ്ണൻകുട്ടി മേനോൻ 
| birth_date  = &lt;!-- {{Birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{Birth-date and age|Month DD, YYYY}} --&gt;[[1928]] [[ജൂൺ 23]]
| birth_place = 
| death_date  = &lt;!-- {{Death date and age|1993|05|15|1928|06|23}} or {{Death-date and age|Month DD, YYYY|Month DD, YYYY}} (death date then birth date) --&gt;{{Death date and age|1993|05|15|1928|06|23}}
| death_place = 
| nationality = [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]]
| other_names = വിലാസിനി
| known_for   = [[അവകാശികൾ]] എന്ന നോവലിന്റെ കർത്താവ്
| occupation  = നോവലിസ്റ്റ്, പത്രപ്രവർത്തകൻ
}}
[[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]] പ്രശസ്ത നോവലിസ്റ്റും പത്രപ്രവർത്തകനുമായിരുന്നു '''വിലാസിനി''' എന്ന തൂലികാനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന '''എം.കെ. മേനോൻ''' ([[ജൂൺ 23]], [[1928]] - [[മേയ് 15]], [[1993]]). നോവലുകളും യാത്രാവിവരണങ്ങളുമുൾപ്പെടെ നിരവധി പുസ്തകങ്ങൾ രചിച്ച അദ്ദേഹത്തിന്റെ [[അവകാശികൾ]] എന്ന കൃതി നോവൽ വിഭാഗത്തിലെ ഇന്ത്യയിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ കൃതിയായാണ് കരുതപ്പെടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://sandesam.com/Mrc/literature/novel.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-12-03 |archive-date=2007-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070404151126/http://sandesam.com/Mrc/literature/novel.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.thecolorsofindia.com/interesting-facts/literature/longest-indian-novel.html&lt;/ref&gt;
==ജീവിതരേഖ==
[[വടക്കാഞ്ചേരി|വടക്കാഞ്ചേരിക്ക്]] അടുത്തുള്ള [[കരുമത്ര]]യിൽ ജനിച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.vayalarramavarmaliteraryaward.in/1983.htm{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 1947-ൽ മദിരാശി സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്നും ബിരുദം നേടിയ അദ്ദേഹം രണ്ടുവർഷം കേരളത്തിൽ അദ്ധ്യാപകനായും നാലുവർഷം ബോംബെയിൽ ഗുമസ്തനായും ജോലിനോക്കിയശേഷം 1953-ൽ സിംഗപ്പൂരിലേക്ക് പോയി. തുടർന്നുള്ള 25 വർഷക്കാലം ഏ. എഫ്. പി എന്ന അന്താരാഷ്ട്ര വാർത്താ ഏജൻസിയുടെ കീഴിൽ ജോലിനോക്കിയ അദ്ദേഹം അതിന്റെ തെക്കുകിഴക്കനേഷ്യൻ കേന്ദ്രത്തിന്റെ ഡയറക്ടറായാണ്‌ വിരമിച്ചത്. 1977-ൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലേക്ക്]] തിരിച്ചുപോന്ന ഇദ്ദേഹം [[1993]]-ൽ അന്തരിക്കുന്നത് വരെ മലയാള സാഹിത്യത്തിലെ സജീവ സാനിധ്യമായിരുന്നു. 

== കൃതികൾ ==
* [[നിറമുള്ള നിഴലുകൾ]] ([[1965]])
*ഇണങ്ങാത്ത കണ്ണികൾ ([[1968]])
*[[ഊഞ്ഞാൽ (നോവൽ)|ഊഞ്ഞാൽ]] ([[1969]])
*[[ചുണ്ടെലി (നോവൽ)|ചുണ്ടെലി]] ([[1971]])
*[[അവകാശികൾ|അവകാശികൾ]](നാലു വാല്യം) ([[1980]])
*യാത്രാമുഖം ([[1987]])

.  തുടക്കം (1977 )

== അവാർഡുകൾ ==
*1981 കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്([[അവകാശികൾ]])&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.sahitya-akademi.gov.in/old_version/awa10311.htm#malayalam |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-12-03 |archive-date=2009-08-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090828042835/http://www.sahitya-akademi.gov.in/old_version/awa10311.htm#malayalam |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*1983 വയലാർ രാമവർമ്മ അവാർഡ് (അവകാശികൾ)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.prd.kerala.gov.in/awards.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-12-03 |archive-date=2007-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070524212356/http://www.prd.kerala.gov.in/awards.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
'''വിലാസിനി സ്മാരക നോവൽ പുരസ്‌കാരം''' 

വിലാസിനി സ്മാരക സമിതി &quot; വിലാസിനി സ്മാരക നോവൽ പുരസ്‌കാരം &quot; നൽകുന്നുണ്ട്. 2023 ൽ ആദ്യ അവാർഡ് ശ്രീ ഷാനവാസ്‌ എന്ന എഴുത്ത് കാരന് നൽകി. 2024 ലെ അവാർഡ് കരസ്ഥമാക്കിയത് അഡ്വ നസീറ ആണ്. ഉച്ചാടനം എന്ന നോവലിനെ ആണ് അവാർഡിന് പരിഗണിച്ചത്. രൂ 30000,ഫലകം, പ്രശംസ പത്രം എന്നിവ ആണ് പുരസ്‌കാരം ആയി നൽകുന്നത്. സമിതിയുടെ ജനറൽ കൺവീനർ ശ്രീ സായ്രാജ് എല്ലാ വർഷവും അവാർഡ് സമർപ്പണത്തിന്റെ ചുക്കാൻ പിടിക്കുന്നു.

== അവലംബം ==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}

[[വർഗ്ഗം:1928-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം: 1993-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂൺ 23-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മേയ് 15-ന് മരിച്ചവർ]]
{{അപൂർണ്ണ ജീവചരിത്രം}}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>35hhhrs3pbnsi1vqe1i41b69u0s5mrg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗോപിനാഥ് മുതുകാട്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>8468</id>
    <revision>
      <id>4616500</id>
      <parentid>3973033</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:11:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616500</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12866" sha1="3hz7pmmdlsc7vtfrq9lud4tkliffzat" xml:space="preserve">{{prettyurl|Gopinath Muthukad}}
{{Infobox person
| name        = ഗോപിനാഥ് മുതുകാട്
| image       = Latest image (137).JPG
| caption     = ''മാന്ത്രികൻ ഗോപിനാഥ് മുതുകാട്''
| birth_date  = {{birth date and age|mf=yes|1964|04|10}}
| birth_place = [[കവളമുക്കട്ട]]. [[നിലമ്പൂർ]] [[കേരളം]]
| death_date  = 
| death_place = 
| occupation  = ജാലവിദ്യക്കാരൻ
| religion    = 
| salary      = 
| networth    =
| spouse      = കവിത
| children    = വിസ്മയ്
| website     = http://www.muthukad.com
| footnotes   =
}}

ആധുനിക [[ജാലവിദ്യ|ജാലവിദ്യാരംഗത്ത്]] ഏറെ ശ്രദ്ധേയനായ ഒരു ജാലവിദ്യക്കാരനാണ്‌ '''ഗോപിനാഥ് മുതുകാട്'''.

== ജീവിതരേഖ ==
1964 ഏപ്രിൽ പത്താം തീയതി [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] കവളമുക്കട്ടയിൽ കവണഞ്ചേരി കുഞ്ഞുണ്ണിനായരുടേയും മുതുകാട് ദേവകിയമ്മയുടെയും മകനായി ജനിച്ചു. പത്താമത്തെ വയസു മുതൽ മാജിക്ക് പരിശീലനം ആരംഭിച്ചു. [[മഞ്ചേരി]] എൻ.എസ്സ്.എസ്സ്. കോളേജിൽ നിന്നു ഗണിതശാസ്തത്തിൽ ബിരുദം നേടി തുടർന്ന് എൽ എൽ ബി പഠനം തുടങ്ങിയെങ്കിലും മാജിക്കിനോടുള്ള ആവേശം മൂലം പഠനം ഉപേക്ഷിച്ചു ഈ രംഗത്ത് നിലയുറപ്പിച്ചു,1985 മുതൽ പ്രൊഫഷണൽ മാജിക് രംഗത്ത് സജീവ സാന്നിധ്യം. 1996-ൽ ഏഷ്യയിലെ ആദ്യത്തെ മാജിക് അക്കാദമി സ്ഥാപിച്ചു,അക്കാദമിയുടെ എക്സിക്യുട്ടിവ് ഡയരക്ടർ ആയി പ്രവർത്തിച്ചു വരുന്നു . 

[[നിലമ്പൂർ]] ആസ്ഥാനമാക്കി മുതുകാട് മാജിക്കൽ എന്റർടെയ്നേഴ് സ് എന്ന പേരിൽ ഒരു മാജിക്ക് ട്രൂപ്പിനു രൂപം കൊടുത്തു. [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലും]] വിദേശത്തുമായി നിരവധി വേദികളിൽ പരിപാടികൾ അവതരിപ്പിച്ചു വരുന്നു. മാജിക്കിനെ ആധുനികവൽക്കരിച്ചതിനും ഈ രംഗത്ത് ഒട്ടേറെ പുതുമകൾ സൃഷ്ടിച്ചതിനും ലോകമാന്ത്രിക സംഘടനയായ ഇന്റർനാഷണൽ ബ്രദർഹുഡ് ഓഫ് മെജിഷ്യൻസിന്റ വിശിഷ്ടാംഗീകാരവും മറ്റു നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങളും ലഭിച്ചട്ടുണ്ട്.2002-ൽ വിസ്മയ ഭാരത യാത്ര 2004-ൽ ഗാന്ധി മന്ത്ര ,2007-ൽ വിസ്മയ് സ്വരാജ് യാത്ര ,2010-ൽ മിഷൻഇന്ത്യ  തുടങ്ങിയ സന്ദേശ ഭാരത യാത്രകൾ നടത്തി.

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* ലോകമാന്ത്രിക സംഘടനയായ ഇന്റർനാഷണൽ ബ്രദർഹുഡ് ഓഫ് മെജിഷ്യൻസിന്റ വിശിഷ്ടാംഗീകാരം
* കേരള സംഗീതനാടക അക്കാദമി പുരസ്കാരം&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.keralasangeethanatakaakademi.com/fellowship_awards.html |title=KERALA SANGEETHA NATAKA AKADEMI AWARD |access-date=2013-11-09 |archive-date=2013-11-09 |archive-url=https://archive.today/20131109154955/http://www.keralasangeethanatakaakademi.com/fellowship_awards.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;(1995)
* ഇന്റർനാഷണൽ മാജിക് സ്റ്റാർ,പാരീസ്  (1999)
* പ്രതിഭാ പ്രണാമം,ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് കേരള (2000)
* അവാർഡ്‌ ഓഫ് എക്സലൻസ് ,ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് ഒമാൻ (2001)
* മാജിക്കിനെ ജനകീയ കലയായി വളർത്തിയതിനും മാന്ത്രിക കലാ രംഗത്തുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ സമഗ്ര സംഭാവനക്കും മാജിക്കിലെ ഓസ്കാർ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇന്റർനാഷണൽ മെർലിൻ അവാർഡ്‌ (2011)(International Magicians Society,USA)&lt;ref&gt;http://www.muthukad.com/&lt;/ref&gt;
* കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയുടെ ഫെല്ലോഷിപ്പ്(2017)&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/announcements/2018/05/11/sangeetha-nadaka-academy-fellowship.html&lt;/ref&gt;
* പ്രഥമ [[കേരളശ്രീ പുരസ്കാരം]] (2022) &lt;ref&gt;https://www.manoramanews.com/news/breaking-news/2022/10/31/kerala-jyothi-award-mt-vasudevan-nair.html&lt;/ref&gt;

==അവതാരകൻ==
വ്യത്യസ്ത മാജിക്കൽ പ്രോഗ്രാമുകളുമായി ചാനലുകളിൽ അവതാരകനായിട്ടുണ്ട്. മാജികുകളെ കൂടാതെയുള്ള മറ്റു പരിപാടികളുടെ അവതാരകനായും മജീഷ്യൻ മുതുകാട് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നുണ്ട്. കൈരളി ചാനലിൽ കുട്ടികളുമായിയുള്ള ടോക് ഷോ നടത്തിയിരുന്നു. നിലവിൽ [[മീഡിയാവൺ ടിവി]]യിൽ [[മലർവാടി ലിറ്റിൽ സ്കോളർ]]‍ എന്ന ക്വിസ് പ്രോഗ്രാമിൻറെ ആങ്കറാണ്. സംസ്ഥാന തലത്തിൽ നിന്ന് തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട വിദ്യാർഥികൾക്കായി നടത്തുന്ന  വൈജ്‍ഞാനിക മത്സരമാണ് ലിറ്റിൽ സ്കോളർ. ചോദ്യോത്തരത്തോടൊപ്പം വിഷയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മാജികും കഥകളുമെല്ലാം ചേർന്നാണ് അവതരണം.
[[പ്രമാണം:Muthukad.PNG|thumb|250px|right|മലർവാടി ലിറ്റിൽ സ്കോളർ ക്വിസ് മത്സരം [[ഗോപിനാഥ് മുതുകാട്]] അവതരിപ്പിക്കുന്നു]]
==മാജിക് പ്ലാനെറ്റ്==
{{main|മാജിക് പ്ലാനെറ്റ്}}
കുട്ടികൾക്ക്‌ വിനോദത്തോടൊപ്പം വിജ്‌ഞാനവും പകർന്നു നൽകാൻ തിരുവനന്തപുരത്ത് ആരംഭിച്ച കേന്ദ്രമാണ് മാജിക് പ്ലാനെറ്റ്. ''ഈഫ്‌ യൂ ഡോണ്ട്‌ ബിലീവ്‌ ഇൻ മാജിക്‌ യു വിൽ നെവർ ഫൈൻഡ്‌ ഇറ്റ്‌''... ഇതാണ്‌ കിൻഫ്രായിലെ മാജിക്‌ പ്ലാനെറ്റിലെ സ്വാഗതവാക്യം. കഴക്കൂട്ടത്ത്‌ കിൻഫ്രാ ഫിലിം ആൻഡ്‌ വീഡിയോ പാർക്കിലാണ് ഈ സ്ഥാപനം. ദിവസം രണ്ടു ഷോ ഉണ്ടാകും. അതു കഴിയുമ്പോൾ മറ്റൊരു വാതിൽ തുറക്കപ്പെടും. അതിലൂടെ പുറത്തിറങ്ങാം. ഒരു കൺകെട്ട്‌ വിദ്യയുടെ എല്ലാ സൗകര്യങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച്‌ നിർമ്മിച്ചതാണ്‌ ഈ മാജിക്‌ പ്ലാനെറ്റ്‌. ഓരോ ചുവടിലും വിസ്‌മയം നിറയ്‌ക്കുന്ന മാജിക്‌ പ്ലാനെറ്റ്.  കേരളത്തിലെ ആദ്യ മാജിക്‌ അക്കാദമി തിരുവനന്തപുരത്ത്‌ തുടങ്ങിയതും‌ മജീഷ്യൻ ഗോപിനാഥ്‌ മുതുകാടിന്റെ ശ്രമഫലമായിട്ടാണ്‌&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mangalam.com/women/womens-world/228050?page=0,0#sthash.YTylQTuD.dpuf |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-12-20 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305022802/http://www.mangalam.com/women/womens-world/228050?page=0,0#sthash.YTylQTuD.dpuf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== വിമർശനങ്ങൾ ==
2008-ആമാണ്ടിൽ ഗോപിനാഥ് മുതുകാടിന്റെ ശിക്ഷണത്തിൽ, ചലച്ചിത്രനടൻ [[മോഹൻലാൽ]] [[ബേണിങ് ഇല്ല്യൂഷൻ]] എന്ന ജാലവിദ്യാപ്രകടനം നടത്താനൊരുങ്ങിയിരുന്നു. എന്നാൽ ഈ പ്രകടനം അപകടം പിടിച്ചതാണെന്ന്കേരളത്തിലെ മറ്റൊരു മാന്ത്രികൻ വിമർശിച്ചിരുന്നു&lt;ref&gt;{{cite web
| url = http://ibnlive.in.com/news/mohanlal-plans-daredevil-stunt-magicians-frown/63706-8.html
| title = Mohanlal plans daredevil stunt, magicians frown
| accessdate = 16 മേയ് 2010
| author = IANS
| date = 22 ഏപ്രിൽ 2008
| publisher = IBN Movies
| language = en
| quote = He is now using Mohanlal for cheap publicity and this should not happen
| archive-date = 2012-12-02
| archive-url = https://web.archive.org/web/20121202044743/http://ibnlive.in.com/news/mohanlal-plans-daredevil-stunt-magicians-frown/63706-8.html
| url-status = dead
}}&lt;/ref&gt;. ഇതേത്തുടർന്ന് ഈ പ്രകടനത്തിൽ നിന്നും മോഹൻലാൽ പിന്മാറുകയും ചെയ്തു.

== അവലംബം ==
{{reflist}}

== പുസ്തകങ്ങൾ ==
#ഓർമകളുടെ മാന്ത്രികസ്പർശം (ആത്മകഥ )
#മാജിക് മാജിക്
#മാജിക് എന്ത് എങ്ങനെ
#വാഴകുന്നം ഇന്ദ്രജാല കഥകൾ
#ഗണിതരാമന്റെ കുസൃതികൾ
#ഈ കഥയിലുമൊണ്ടൊരു മാജിക്
[[പ്രമാണം:Magician Gopinath Muthukad 15.jpg|ലഘുചിത്രം|ഗോപിനാഥ് മുതുകാട് ഒരു പരിപാടിക്കിടയിൽ]]
== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{commons category|Gopinath Muthukad}}
*[http://www.muthukad.com/ ഗോപിനാഥ് മുതുകാടിന്റെ ഔദ്യോഗിക വെബ്ബ് സൈറ്റ് ]

{{അപൂർണ്ണ ജീവചരിത്രം}}

[[വർഗ്ഗം:1964-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 10-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള ജാലവിദ്യക്കാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച മജീഷ്യനുള്ള കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സംഗീതനാടക അക്കാദമി വിശിഷ്‌ടാംഗത്വം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളശ്രീ പുരസ്കാരം നേടിയവർ]]</text>
      <sha1>3hz7pmmdlsc7vtfrq9lud4tkliffzat</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗ്രേസി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11608</id>
    <revision>
      <id>4616619</id>
      <parentid>4614747</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:35:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616619</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6378" sha1="dskbszcyogeou5wymixchlz9ineq0hf" xml:space="preserve">{{prettyurl|Gracy_(writer)}}{{ആധികാരികത}}
[[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]] പ്രശസ്ത കഥാകൃത്തും എഴുത്തുകാരിയും അദ്ധ്യാപികയുമാണ് '''ഗ്രേസി'''. [[1951]]-ൽ ജനനം. പെൺപക്ഷത്തിന്റെ വികാരം പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്ന എഴുത്തുശൈലിയാണ് ഗ്രേസിയുടേത്. സ്ത്രീ ശരീരത്തെയും ലൈംഗീകതയെയും കുറിച്ചുള്ള തുറന്നെഴുത്തുകൾ ഗ്രേസിയുടെ നിരവധി കഥകളിൽ കാണാം. എന്നാൽ, മലയാളത്തിലെ മറ്റുള്ള എഴുത്തുകാരികളുടെ പതിവ് രീതികളിൽ നിന്ന് മാറിനടന്നു, വേറിട്ട വിഷയങ്ങളിലൂടെയും ശൈലിയിലൂടെയും കഥകൾ എഴുതുന്നത് ഗ്രേസിയെ വ്യത്യസ്തയാക്കിയത്.&lt;ref name=story &gt;Daughters of Kerala - 25 short stories by Award-winning Authors Translated from Malayalam, by Achhamma C. Chandrasekharan - Introduction by Re Asher -  &quot;Baby Doll&quot; &quot;Fraction&quot;, &quot;When a star is falling&quot; എന്നീ കഥകൾ കാണുക&lt;/ref&gt;[[ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം അവാർഡ്|ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം അവാർഡും]] ([[1995]]) [[തോപ്പിൽ രവി പുരസ്കാരം|തോപ്പിൽ രവി പുരസ്കാരവും]] ([[1997]], ഭ്രാന്തൻപൂക്കൾ എന്ന കൃതിക്ക്‌) ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=story /&gt; [[ഇംഗ്ലീഷ്]], [[ഹിന്ദി]], [[തമിഴ്]], [[ഒറിയ]] എന്നീ ഭാഷകളിലേക്ക് കഥകൾ മൊഴിമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. തിരഞ്ഞെടുത്ത പത്തൊൻപതു കഥകളുടെ സമാഹാരം “ഇപ്പോൾ പനിക്കാലം” എന്നപേരിൽ തമിഴിൽ പുറത്തിറങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. “പാഞ്ചാലി” എന്ന കഥയ്ക്ക് 1998-ലെ മികച്ച മലയാള കഥയ്ക്കുള്ള കഥാ‍ അവാർഡ് ([[ദില്ലി|ഡൽഹി]]) ലഭിച്ചു.

ആദ്യസമാഹാരമായ പടിയിറങ്ങിപ്പോയ പാർവ്വതി 1991-ൽ പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തി. 

== കൃതികൾ ==
*പടിയിറങ്ങിപ്പോയ പാർവ്വതി ([[1991]])
*നരകവാതിൽ ([[1993]])
*ഭ്രാന്തൻപൂക്കൾ
*[[രണ്ട് സ്വപ്നദർശികൾ]]
*കാവേരിയുടെ നേര്
*പനിക്കണ്ണ്
*ഏഴ് പെൺകഥകൾ
*മൗനവും സംസാരിക്കാറുണ്ട് (ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകൾ)
*അപഥ സഞ്ചാരികൾക്ക് ഒരു കൈപ്പുസ്തകം (ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകൾ)
*ഒരു ചെറിയ ജീവിതത്തിന്റെ ശിരോരേഖകൾ (ആത്മകഥ)
*ഗ്രേസിയുടെ കഥകൾ
*മൂത്രത്തീക്കര
*ഉടൽ വഴികൾ
*പ്രണയം അഞ്ചടി ഏഴിഞ്ച്
*[[ഗൗളീജന്മം|ഗൗളി ജന്മം]]
*ഗ്രേസിയുടെ കുറും കഥകൾ
*[[വാഴ്ത്തപ്പെട്ട പൂച്ച]]
*പറക്കും കാശ്യപ്
*രണ്ടു ചരിത്രകാരന്മാരും ഒരു യുവതിയും

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
*1995: [[ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം അവാർഡ്]] (1995)
*1997: തോപ്പിൽ രവി അവാർഡ് - ''ഭ്രാന്തൻ പൂക്കൾl''
*1998: മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കഥ പുരസ്കാരം - ''പാഞ്ചാലി''
*2000: [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] - ''രണ്ട് സ്വപ്നദർശികൾ''&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm}}&lt;/ref&gt;
*2020 ലെ കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി ബാലസാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ''വാഴ്ത്തപ്പെട്ട പൂച്ച'' എന്ന കൃതിക്ക്&lt;ref&gt;{{cite news |title=അബിൻ ജോസഫിന് കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി യുവ പുരസ്‌കാരം |url=https://www.kairalinewsonline.com/2021/07/16/424545.html |work=Kairali News {{!}} Kairali News Live l Latest Malayalam News |date=16 July 2021 |access-date=2021-07-17 |archive-date=2021-07-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210717053822/https://www.kairalinewsonline.com/2021/07/16/424545.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
{{reflist}}


== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
*[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=178 ഗ്രേസിയെക്കുറിച്ച് പുഴ.കോം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080309125116/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=178 |date=2008-03-09 }}
{{Kerala-writer-stub}}

[[Category:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]</text>
      <sha1>dskbszcyogeou5wymixchlz9ineq0hf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>യു.എ. ഖാദർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12786</id>
    <revision>
      <id>4616620</id>
      <parentid>4576154</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:39:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616620</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18304" sha1="ir19btntxxcwneg7tuh4abyw6qncnc4" xml:space="preserve">{{prettyurl|U.A.Khader}}{{Infobox writer &lt;!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] --&gt;|name=യു. എ. ഖാദർ|image=U a khader.jpg|pseudonym=|birth_name=|birth_date={{birth date|df=yes|1935|11|16}}|birth_place=ബില്ലീൻ, [[റംഗൂൺ]], മ്യാൻമർ|death_date={{Death date and age|2020|12|12|1935|11|16 df=y}}|death_place=[[കൊയിലാണ്ടി]], [[കോഴിക്കോട്]], [[കേരള]], [[ഇന്ത്യ]]|occupation=സാഹിത്യകാരൻ|nationality=ഇന്ത്യൻ|parents=മൊയ്തീൻകുട്ടി ഹാജി (പിതാവ്), മാമൈദി (മാതാവ്)|spouse=ഫാത്തിമാ ബീവി|awards={{hlist|[[Sahitya Akademi Award]] (2009)|&lt;br /&gt;[[Kerala Sahitya Akademi Award]] (1984)}}}}[[മലയാളസാഹിത്യം|മലയാള സാഹിത്യ]] രംഗത്ത് അറിയപ്പെടുന്ന നോവലിസ്റ്റും ചെറുകഥാകൃത്തും ചിത്രകാരനുമായിരുന്നു '''യു.എ. ഖാദർ.''' പത്രാധിപരായും സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. പുരാവൃത്തങ്ങളെ പ്രതിപാദ്യതലത്തിലും പ്രതിപാദനരീതിയിലും പിൻപറ്റുന്ന വ്യത്യസ്തമായ  ശൈലിയിലൂടെ ശ്രദ്ധേയനായി. [[കാവ്|കാവും]] [[തെയ്യം|തെയ്യവും]] ഭൂതപ്പൊരുളുകളും ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളും നാടോടി വിജ്ഞാനവഴികളും മിത്തുകളുടെ രൂപത്തിൽ ഖാദറിന്റെ രചനകളിൽ സമന്വയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/ua-khader-passes-away-1.5274793 |accessdate=12 ഡിസംബർ 2020}}&lt;/ref&gt;

== ജീവിതരേഖ ==

[[1935]] നവംബർ 16 ന്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/12/12/u-a-khader-passes-away.html|title=സാഹിത്യകാരൻ യു.എ.ഖാദർ അന്തരിച്ചു; മലയാളിയെ മോഹിപ്പിച്ച ‘തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ’|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt; കിഴക്കൻ [[മ്യാൻമാർ|ബർമ്മയിലെ]] (മ്യാൻമർ) [[റംഗൂൺ|റംഗൂണിനു]] സമീപം  സംസ്ഥാനത്ത് കേരളത്തിലെ [[കൊയിലാണ്ടി|കൊയിലാണ്ടിയിൽനിന്ന്]] [[മ്യാൻമാർ|ബർമയിലേക്ക്]] കുടിയേറിയ മൊയ്‌തീൻ കുട്ടി ഹാജി, ബർമീസ് വംശജയായ മമോദി ദമ്പതികളുടെ പുത്രനായി [[ഇരാവതി നദി|ഇരാവതി]] നദിയോരത്തെ [[ബില്ലിൻ]] എന്ന ഗ്രാമത്തിലാണ് യു.എ ഖാദർ  ജനിച്ചത് &lt;ref&gt;[http://www.mathrubhumi.com/extras/special/story.php?id=73458  യു. എ. ഖാദറിന് കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം, മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title = വായന|url = http://www.madhyamam.com/weekly/2061|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 787|date = 2013 മാർച്ച് 25|accessdate = 2013 മെയ് 21|language = മലയാളം}}&lt;/ref&gt;. ഇദ്ദേഹം ജനിച്ച് മൂന്ന് ദിവസത്തിന് ശേഷം മാതാവായ മാമൈദി മരണപ്പെട്ടു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.samakalikamalayalam.com/malayalam-vaarika/essays/2020/dec/25/son-of-mamaidi-109002.html|title=മാമൈദിയുടെ മകൻ|access-date=2021-01-09|language=ml|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109083533/https://www.samakalikamalayalam.com/malayalam-vaarika/essays/2020/dec/25/son-of-mamaidi-109002.html|archive-date=9 January 2021|publisher=സമകാലിക മലയാളം വാരിക|date=25 December 2020}}&lt;/ref&gt;. മരണകാരണം [[വസൂരി|വസൂരിയായിരുന്നു]].&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;&gt;Safiya Fathima (10 October 2016). [https://www.azhimukham.com/ua-khader-writer-in-malayalam-interview-safiya/ &quot;ഓർമ്മയിലെ വ്യാളി മുഖങ്ങൾ; ഒറ്റപ്പെടലിന്റെ, ഭയത്തിന്റെ ബാല്യം-യു എ ഖാദർ/അഭിമുഖം&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190224062551/https://www.azhimukham.com/ua-khader-writer-in-malayalam-interview-safiya/ |date=2019-02-24 }}. ''Azhimukham''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; പിന്നീട് മാതാവിന്റെ സഹോദരിമാരുടെ സംരക്ഷണയിൽ നവജാതശിശു നന്നായി പരിപാലിക്കപ്പെട്ടു. ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം [[രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധം|രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധം]] ആരംഭിച്ചപ്പോൾ ഈ കുട്ടിയും  കുടുംബവും ബർമയിലെ വാസസ്ഥലത്തുനിന്ന് മറ്റു സുരക്ഷിത മേഖലകളിലേക്ക് പലായനം ചെയ്യാൻ നിർബന്ധിതരായിത്തീർന്നു.&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;/&gt; എട്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ യു എ ഖാദർ പിതാവിനോടൊപ്പം കേരളത്തിലേക്ക്  മടങ്ങുകയും പിതാവിന്റെ ജന്മനാടായ കൊയിലാണ്ടിയിൽ എത്തുകയും ഒരു മലയാളിയായി വളരുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/india/kerala/renowned-malayalam-writer-u-a-khader-passes-away/|title=Renowned Malayalam writer UA Khader passes away|access-date=2020-12-12|date=2020-12-12|website=The Indian Express|language=en}}&lt;/ref&gt; [[കൊയിലാണ്ടി]] ഗവണ്മെന്റ് ഹൈസ്കൂളിൽ നിന്ന് പഠനം  പൂർത്തിയാക്കിയശേഷം മദ്രാസ് കോളെജ് ഓഫ് ആർട്ട്‌സിൽ നിന്ന് [[ചിത്രകല|ചിത്രകലയിൽ]] ബിരുദം നേടി. [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിൽ]] ഒരു വിദ്യാർത്ഥിയായിരിക്കുമ്പോൾ കെ.എ. കൊടുങ്ങല്ലൂരിനേപ്പോലെയുള്ള എഴുത്തുകാരും [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയയെപ്പോലുള്ള]] സാമൂഹ്യ പ്രവർത്തകരുമായുമായുള്ള ബന്ധം പുലർത്തിയിരുന്നു. ഇത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിലെ ഒരു വഴിത്തിരിവായി മാറി.&lt;ref name=&quot;Madras&quot;&gt;[http://www.hindu.com/2010/03/22/stories/2010032262330400.htm &quot;U.A. Khader felicitated&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100327072537/http://www.hindu.com/2010/03/22/stories/2010032262330400.htm |date=2010-03-27 }}. ''The Hindu''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ]]യാണ് അദ്ദേഹത്തിന്  [[ബാല്യകാലസഖി]] എന്ന കൃതി വായിക്കുവാൻ നൽകിക്കൊണ്ട് സാഹിത്യ ലോകത്തേക്കുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവേശനത്തിന് തുടക്കമിട്ടത്.&lt;ref name=&quot;Bio&quot;&gt;[http://www.hindu.com/2008/08/11/stories/2008081158940200.htm &quot;U.A. Khader, in his own words&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080815211107/http://www.hindu.com/2008/08/11/stories/2008081158940200.htm |date=2008-08-15 }}. ''The Hindu''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; 

[[മദ്രാസ്|മദ്രാസ്സിൽ]] താമസിക്കുന്ന കാലത്ത്  കേരള സമാജം സാഹിത്യ സംഘവുമായുള്ള ബന്ധം സാഹിത്യ രചനയ്ക്ക് വലിയ മുതൽക്കൂട്ടായി. [[1953]] മുതൽ ആനുകാലികങ്ങളിൽ കഥയെഴുതിത്തുടങ്ങി. [[1956]]-ൽ [[നിലമ്പൂർ|നിലമ്പൂരിലെ]] ഒരു മരക്കമ്പനിയിൽ ഗുമസ്തനായി ജോലി ആരംഭിച്ചു. [[1957]] മുതൽ [[ദേശാഭിമാനി ദിനപ്പത്രം|ദേശാഭിമാനി ദിനപത്രത്തിന്റെ]] പ്രപഞ്ചം വാരികയുടെ സഹപത്രാധിപർ. പിന്നീട് [[ആകാശവാണി]] കോഴിക്കോട് നിലയത്തിലും മെഡിക്കൽ കോളെജ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മറ്റേണൽ ആന്റ് ചൈൽഡ് ഹെൽത്തിലും ഗവണ്മെന്റ് ആശുപത്രിയിലും ജോലിചെയ്തു. [[1990]]-ൽ സർക്കാർ സർവ്വീസിൽ നിന്നു വിരമിച്ചു. കഥാസമാഹാരങ്ങൾ, ലേഖനങ്ങൾ , നോവലുകൾ തുടങ്ങി 40-ൽ ഏറെ കൃതികൾ അദ്ദേഹം രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.

കോഴിക്കോട് പൊക്കുന്നിലെ 'അക്ഷര' എന്ന ഭവനത്തിലായിരുന്ന അദ്ദേഹം അവസാനകാലത്ത് താമസിച്ചിരുന്നത്. ഫാത്തിമാ ബീവിയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പത്നി. ആൺകുട്ടികളായ ഫിറോസ്, കബീർ, അദീപ് എന്നിവരും സറീന, സുലേഖ എന്നീ പെൺമക്കളുമായി അദ്ദേഹത്തിന് 5 കുട്ടികളാണുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deepika.com/News_Cat2_sub.aspx?catcode=cat2&amp;newscode=579785|title=യു.എ. ഖാദർ അന്തരിച്ചു|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ശ്വാസകോശാർബുദം|ശ്വാസകോശാർബുദത്തെ]] തുടർന്ന് ദീർഘനാൾ ചികിത്സയിലായിരുന്ന ഖാദർ, 2020 ഡിസംബർ 12-ന് [[കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോട്ടെ]] ഒരു സ്വകാര്യ ആശുപത്രിയിൽ വച്ച് വൈകുന്നേരം ആറ് മണിയോടെ അന്തരിച്ചു. കോഴിക്കോട് തിക്കോടി മീത്തലപ്പള്ളി ജുമാമസ്ജിദ് ഖബർസ്ഥാനിൽ ഔദ്യോഗിക ബഹുമതികളോടെ മൃതദേഹം സംസ്കരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/12/13/ua-khader-funeral.html |accessdate=13 ഡിസംബർ 2020}}&lt;/ref&gt;

== കൃതികൾ ==
{{multicol}}
* [[അഘോരശിവം]]
* കൃഷ്ണമണിയിലെ തീനാളം
* തൃക്കോട്ടൂർ കഥകൾ
* കഥപോലെ ജീവിതം
* [[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]
* ഒരു പടകാളിപ്പെണ്ണിന്റെ ചരിത്രം
* നടവരമ്പുകളിലൂടെ
* ചെമ്പവിഴവും ഓട്ടുവളയും
* വള്ളൂരമ്മ
* സ്വപ്നകുമ്പസാരം
* ശത്രു
* കലശം
* ഖാദറിന്റെ പത്തുനോവലുകൾ
* [[ഒരുപിടി വറ്റ്]]
* ഒരു മാപ്പിളപ്പെണ്ണിന്റെ ലോകം
* റസിയ സുൽത്താന
* ചെങ്കോൽ
* ചങ്ങല
{{multicol-break}}
* അനുയായി
* സർപ്പസന്തതി
* പവന്മാറ്റ്
* ആഴം
* ഖുറൈഷികൂട്ടം
* അറബിക്കടലിന്റെ തീരം
* ഇണയുടെ വേദാന്തം
* മിസ്സിസ് മേനോൻ
* യമുനയുടെ ഉറകൾ
* കൊടിമരച്ചുവട്ടിലെ മേളം
* അരിപ്രാവിന്റെ പ്രേമം
* ചെമ്പവിഴം
* മാണിക്യം വിഴുങ്ങിയ കാണാരൻ
* വായേപ്പാതാളം
* പൂമരത്തളിരുകൾ
* കളിമുറ്റം
* പന്തലായിനിയിലേക്ക് ഒരു യാത്ര
* അടിയാധാരം
{{multicol-break}}
* നാണിക്കുട്ടിയുടെ നാട്
* സ്രഷ്ടാവിന്റെ ഖജാന
* ഭഗവതി ചൂട്ട് (നോവലൈറ്റുകൾ)
* ഇത്തിരി പൂമൊട്ടുകൾ
* കാട്ടിലെ കഥകൾ
* കോഴി മൂന്നുവെട്ടം കൂകും മുൻപ്
* ഏതാനും യുവതികൾ
* രാഗലോല
* ഇണതേടൽ
* പ്രേമപൂർവ്വം
* കോയ
* പൂക്കൾ വിരിയുമ്പോൾ
* ധന്യ
* പൊങ്ങുതടികൾ
* ഖാദർ കഥകൾ
* ഖാദറിന്റെ കഥാലേഖനങ്ങൾ
* അനുഭവം ഓർമ യാത്ര (ആത്മകഥാ കുറിപ്പുകൾ)
* പ്രകാശനാളങ്ങൾ
* നന്മയുടെ അമ്മ (ബാലസാഹിത്യം)
{{multicol-end}}
== കൈയെഴുത്ത് മാതൃക ==
  [[File:UA Khader hand writing.jpg|300px]]

== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==

*[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (1984)&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt; - ‘[[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]‘ എന്ന കൃതിക്ക്
*[[എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്]] അവാർഡ് (1993) - ‘കഥപോലെ ജീവിതം’ എന്ന കൃതിക്ക്
*അബുദാബി അവാർഡ് - ‘ഒരുപിടി വറ്റ്‘ എന്ന കൃതിക്ക്
*[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]] അവാർഡ് - ‘കളിമുറ്റം‘ എന്ന കൃതിക്ക് 
*കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2009) - 'തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ' എന്ന കൃതിക്ക്&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=73458|title=യു. എ. ഖാദറിന് കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=23 December 2009|archive-date=2009-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20091226031608/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=73458|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ്
* എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട് അവാർഡ്
* മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്
* സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ സാഹിത്യ അവാർഡ്

==യു.എ.ഖാദറിന് സമസ്ത കേരള സാഹിത്യ പരിഷത്ത് സമാഗ്ര സംഭാവനങ്ങൾ ഉള്ള അവാർഡ് നൽകിയിട്ടുണ്ടു്.==
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}

[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]] 
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:1935-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:2020-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 12-ന് മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>ir19btntxxcwneg7tuh4abyw6qncnc4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616621</id>
      <parentid>4616620</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:39:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616621</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18308" sha1="gld86xh9jp11muq58997c6jeifasb5q" xml:space="preserve">{{prettyurl|U.A.Khader}}{{Infobox writer &lt;!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] --&gt;|name=യു. എ. ഖാദർ|image=U a khader.jpg|pseudonym=|birth_name=|birth_date={{birth date|df=yes|1935|11|16}}|birth_place=ബില്ലീൻ, [[റംഗൂൺ]], മ്യാൻമർ|death_date={{Death date and age|2020|12|12|1935|11|16 df=y}}|death_place=[[കൊയിലാണ്ടി]], [[കോഴിക്കോട്]], [[കേരള]], [[ഇന്ത്യ]]|occupation=സാഹിത്യകാരൻ|nationality=ഇന്ത്യൻ|parents=മൊയ്തീൻകുട്ടി ഹാജി (പിതാവ്), മാമൈദി (മാതാവ്)|spouse=ഫാത്തിമാ ബീവി|awards={{hlist|[[Sahitya Akademi Award]] (2009)|&lt;br /&gt;[[Kerala Sahitya Akademi Award]] (1984)}}}}[[മലയാളസാഹിത്യം|മലയാള സാഹിത്യ]] രംഗത്ത് അറിയപ്പെടുന്ന നോവലിസ്റ്റും ചെറുകഥാകൃത്തും ചിത്രകാരനുമായിരുന്നു '''യു.എ. ഖാദർ.''' പത്രാധിപരായും സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. പുരാവൃത്തങ്ങളെ പ്രതിപാദ്യതലത്തിലും പ്രതിപാദനരീതിയിലും പിൻപറ്റുന്ന വ്യത്യസ്തമായ  ശൈലിയിലൂടെ ശ്രദ്ധേയനായി. [[കാവ്|കാവും]] [[തെയ്യം|തെയ്യവും]] ഭൂതപ്പൊരുളുകളും ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളും നാടോടി വിജ്ഞാനവഴികളും മിത്തുകളുടെ രൂപത്തിൽ ഖാദറിന്റെ രചനകളിൽ സമന്വയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/ua-khader-passes-away-1.5274793 |accessdate=12 ഡിസംബർ 2020}}&lt;/ref&gt;

== ജീവിതരേഖ ==

[[1935]] നവംബർ 16 ന്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/12/12/u-a-khader-passes-away.html|title=സാഹിത്യകാരൻ യു.എ.ഖാദർ അന്തരിച്ചു; മലയാളിയെ മോഹിപ്പിച്ച ‘തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ’|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt; കിഴക്കൻ [[മ്യാൻമാർ|ബർമ്മയിലെ]] (മ്യാൻമർ) [[റംഗൂൺ|റംഗൂണിനു]] സമീപം  സംസ്ഥാനത്ത് കേരളത്തിലെ [[കൊയിലാണ്ടി|കൊയിലാണ്ടിയിൽനിന്ന്]] [[മ്യാൻമാർ|ബർമയിലേക്ക്]] കുടിയേറിയ മൊയ്‌തീൻ കുട്ടി ഹാജി, ബർമീസ് വംശജയായ മമോദി ദമ്പതികളുടെ പുത്രനായി [[ഇരാവതി നദി|ഇരാവതി]] നദിയോരത്തെ [[ബില്ലിൻ]] എന്ന ഗ്രാമത്തിലാണ് യു.എ ഖാദർ  ജനിച്ചത് &lt;ref&gt;[http://www.mathrubhumi.com/extras/special/story.php?id=73458  യു. എ. ഖാദറിന് കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം, മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title = വായന|url = http://www.madhyamam.com/weekly/2061|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 787|date = 2013 മാർച്ച് 25|accessdate = 2013 മെയ് 21|language = മലയാളം}}&lt;/ref&gt;. ഇദ്ദേഹം ജനിച്ച് മൂന്ന് ദിവസത്തിന് ശേഷം മാതാവായ മാമൈദി മരണപ്പെട്ടു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.samakalikamalayalam.com/malayalam-vaarika/essays/2020/dec/25/son-of-mamaidi-109002.html|title=മാമൈദിയുടെ മകൻ|access-date=2021-01-09|language=ml|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109083533/https://www.samakalikamalayalam.com/malayalam-vaarika/essays/2020/dec/25/son-of-mamaidi-109002.html|archive-date=9 January 2021|publisher=സമകാലിക മലയാളം വാരിക|date=25 December 2020}}&lt;/ref&gt;. മരണകാരണം [[വസൂരി|വസൂരിയായിരുന്നു]].&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;&gt;Safiya Fathima (10 October 2016). [https://www.azhimukham.com/ua-khader-writer-in-malayalam-interview-safiya/ &quot;ഓർമ്മയിലെ വ്യാളി മുഖങ്ങൾ; ഒറ്റപ്പെടലിന്റെ, ഭയത്തിന്റെ ബാല്യം-യു എ ഖാദർ/അഭിമുഖം&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190224062551/https://www.azhimukham.com/ua-khader-writer-in-malayalam-interview-safiya/ |date=2019-02-24 }}. ''Azhimukham''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; പിന്നീട് മാതാവിന്റെ സഹോദരിമാരുടെ സംരക്ഷണയിൽ നവജാതശിശു നന്നായി പരിപാലിക്കപ്പെട്ടു. ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം [[രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധം|രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധം]] ആരംഭിച്ചപ്പോൾ ഈ കുട്ടിയും  കുടുംബവും ബർമയിലെ വാസസ്ഥലത്തുനിന്ന് മറ്റു സുരക്ഷിത മേഖലകളിലേക്ക് പലായനം ചെയ്യാൻ നിർബന്ധിതരായിത്തീർന്നു.&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;/&gt; എട്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ യു എ ഖാദർ പിതാവിനോടൊപ്പം കേരളത്തിലേക്ക്  മടങ്ങുകയും പിതാവിന്റെ ജന്മനാടായ കൊയിലാണ്ടിയിൽ എത്തുകയും ഒരു മലയാളിയായി വളരുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/india/kerala/renowned-malayalam-writer-u-a-khader-passes-away/|title=Renowned Malayalam writer UA Khader passes away|access-date=2020-12-12|date=2020-12-12|website=The Indian Express|language=en}}&lt;/ref&gt; [[കൊയിലാണ്ടി]] ഗവണ്മെന്റ് ഹൈസ്കൂളിൽ നിന്ന് പഠനം  പൂർത്തിയാക്കിയശേഷം മദ്രാസ് കോളെജ് ഓഫ് ആർട്ട്‌സിൽ നിന്ന് [[ചിത്രകല|ചിത്രകലയിൽ]] ബിരുദം നേടി. [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിൽ]] ഒരു വിദ്യാർത്ഥിയായിരിക്കുമ്പോൾ കെ.എ. കൊടുങ്ങല്ലൂരിനേപ്പോലെയുള്ള എഴുത്തുകാരും [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയയെപ്പോലുള്ള]] സാമൂഹ്യ പ്രവർത്തകരുമായുമായുള്ള ബന്ധം പുലർത്തിയിരുന്നു. ഇത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിലെ ഒരു വഴിത്തിരിവായി മാറി.&lt;ref name=&quot;Madras&quot;&gt;[http://www.hindu.com/2010/03/22/stories/2010032262330400.htm &quot;U.A. Khader felicitated&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100327072537/http://www.hindu.com/2010/03/22/stories/2010032262330400.htm |date=2010-03-27 }}. ''The Hindu''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ]]യാണ് അദ്ദേഹത്തിന്  [[ബാല്യകാലസഖി]] എന്ന കൃതി വായിക്കുവാൻ നൽകിക്കൊണ്ട് സാഹിത്യ ലോകത്തേക്കുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവേശനത്തിന് തുടക്കമിട്ടത്.&lt;ref name=&quot;Bio&quot;&gt;[http://www.hindu.com/2008/08/11/stories/2008081158940200.htm &quot;U.A. Khader, in his own words&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080815211107/http://www.hindu.com/2008/08/11/stories/2008081158940200.htm |date=2008-08-15 }}. ''The Hindu''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; 

[[മദ്രാസ്|മദ്രാസ്സിൽ]] താമസിക്കുന്ന കാലത്ത്  കേരള സമാജം സാഹിത്യ സംഘവുമായുള്ള ബന്ധം സാഹിത്യ രചനയ്ക്ക് വലിയ മുതൽക്കൂട്ടായി. [[1953]] മുതൽ ആനുകാലികങ്ങളിൽ കഥയെഴുതിത്തുടങ്ങി. [[1956]]-ൽ [[നിലമ്പൂർ|നിലമ്പൂരിലെ]] ഒരു മരക്കമ്പനിയിൽ ഗുമസ്തനായി ജോലി ആരംഭിച്ചു. [[1957]] മുതൽ [[ദേശാഭിമാനി ദിനപ്പത്രം|ദേശാഭിമാനി ദിനപത്രത്തിന്റെ]] പ്രപഞ്ചം വാരികയുടെ സഹപത്രാധിപർ. പിന്നീട് [[ആകാശവാണി]] കോഴിക്കോട് നിലയത്തിലും മെഡിക്കൽ കോളെജ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മറ്റേണൽ ആന്റ് ചൈൽഡ് ഹെൽത്തിലും ഗവണ്മെന്റ് ആശുപത്രിയിലും ജോലിചെയ്തു. [[1990]]-ൽ സർക്കാർ സർവ്വീസിൽ നിന്നു വിരമിച്ചു. കഥാസമാഹാരങ്ങൾ, ലേഖനങ്ങൾ , നോവലുകൾ തുടങ്ങി 40-ൽ ഏറെ കൃതികൾ അദ്ദേഹം രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.

കോഴിക്കോട് പൊക്കുന്നിലെ 'അക്ഷര' എന്ന ഭവനത്തിലായിരുന്ന അദ്ദേഹം അവസാനകാലത്ത് താമസിച്ചിരുന്നത്. ഫാത്തിമാ ബീവിയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പത്നി. ആൺകുട്ടികളായ ഫിറോസ്, കബീർ, അദീപ് എന്നിവരും സറീന, സുലേഖ എന്നീ പെൺമക്കളുമായി അദ്ദേഹത്തിന് 5 കുട്ടികളാണുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deepika.com/News_Cat2_sub.aspx?catcode=cat2&amp;newscode=579785|title=യു.എ. ഖാദർ അന്തരിച്ചു|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ശ്വാസകോശാർബുദം|ശ്വാസകോശാർബുദത്തെ]] തുടർന്ന് ദീർഘനാൾ ചികിത്സയിലായിരുന്ന ഖാദർ, 2020 ഡിസംബർ 12-ന് [[കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോട്ടെ]] ഒരു സ്വകാര്യ ആശുപത്രിയിൽ വച്ച് വൈകുന്നേരം ആറ് മണിയോടെ അന്തരിച്ചു. കോഴിക്കോട് തിക്കോടി മീത്തലപ്പള്ളി ജുമാമസ്ജിദ് ഖബർസ്ഥാനിൽ ഔദ്യോഗിക ബഹുമതികളോടെ മൃതദേഹം സംസ്കരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/12/13/ua-khader-funeral.html |accessdate=13 ഡിസംബർ 2020}}&lt;/ref&gt;

== കൃതികൾ ==
{{multicol}}
* [[അഘോരശിവം]]
* കൃഷ്ണമണിയിലെ തീനാളം
* തൃക്കോട്ടൂർ കഥകൾ
* കഥപോലെ ജീവിതം
* [[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]
* ഒരു പടകാളിപ്പെണ്ണിന്റെ ചരിത്രം
* നടവരമ്പുകളിലൂടെ
* ചെമ്പവിഴവും ഓട്ടുവളയും
* വള്ളൂരമ്മ
* സ്വപ്നകുമ്പസാരം
* ശത്രു
* കലശം
* ഖാദറിന്റെ പത്തുനോവലുകൾ
* [[ഒരുപിടി വറ്റ്]]
* ഒരു മാപ്പിളപ്പെണ്ണിന്റെ ലോകം
* റസിയ സുൽത്താന
* ചെങ്കോൽ
* ചങ്ങല
{{multicol-break}}
* അനുയായി
* സർപ്പസന്തതി
* പവന്മാറ്റ്
* ആഴം
* ഖുറൈഷികൂട്ടം
* അറബിക്കടലിന്റെ തീരം
* ഇണയുടെ വേദാന്തം
* മിസ്സിസ് മേനോൻ
* യമുനയുടെ ഉറകൾ
* കൊടിമരച്ചുവട്ടിലെ മേളം
* അരിപ്രാവിന്റെ പ്രേമം
* ചെമ്പവിഴം
* മാണിക്യം വിഴുങ്ങിയ കാണാരൻ
* വായേപ്പാതാളം
* പൂമരത്തളിരുകൾ
* കളിമുറ്റം
* പന്തലായിനിയിലേക്ക് ഒരു യാത്ര
* അടിയാധാരം
{{multicol-break}}
* നാണിക്കുട്ടിയുടെ നാട്
* സ്രഷ്ടാവിന്റെ ഖജാന
* ഭഗവതി ചൂട്ട് (നോവലൈറ്റുകൾ)
* ഇത്തിരി പൂമൊട്ടുകൾ
* കാട്ടിലെ കഥകൾ
* കോഴി മൂന്നുവെട്ടം കൂകും മുൻപ്
* ഏതാനും യുവതികൾ
* രാഗലോല
* ഇണതേടൽ
* പ്രേമപൂർവ്വം
* കോയ
* പൂക്കൾ വിരിയുമ്പോൾ
* ധന്യ
* പൊങ്ങുതടികൾ
* ഖാദർ കഥകൾ
* ഖാദറിന്റെ കഥാലേഖനങ്ങൾ
* അനുഭവം ഓർമ യാത്ര (ആത്മകഥാ കുറിപ്പുകൾ)
* പ്രകാശനാളങ്ങൾ
* നന്മയുടെ അമ്മ (ബാലസാഹിത്യം)
{{multicol-end}}
== കൈയെഴുത്ത് മാതൃക ==
  [[File:UA Khader hand writing.jpg|300px]]

== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==

*[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (1984)&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt; - ‘[[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]‘ എന്ന കൃതിക്ക്
*[[എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്]] അവാർഡ് (1993) - ‘കഥപോലെ ജീവിതം’ എന്ന കൃതിക്ക്
*അബുദാബി അവാർഡ് - ‘ഒരുപിടി വറ്റ്‘ എന്ന കൃതിക്ക്
*[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]] അവാർഡ് - ‘കളിമുറ്റം‘ എന്ന കൃതിക്ക് 
*കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2009) - '[[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]' എന്ന കൃതിക്ക്&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=73458|title=യു. എ. ഖാദറിന് കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=23 December 2009|archive-date=2009-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20091226031608/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=73458|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ്
* എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട് അവാർഡ്
* മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്
* സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ സാഹിത്യ അവാർഡ്

==യു.എ.ഖാദറിന് സമസ്ത കേരള സാഹിത്യ പരിഷത്ത് സമാഗ്ര സംഭാവനങ്ങൾ ഉള്ള അവാർഡ് നൽകിയിട്ടുണ്ടു്.==
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}

[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]] 
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:1935-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:2020-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 12-ന് മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>gld86xh9jp11muq58997c6jeifasb5q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616622</id>
      <parentid>4616621</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:39:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616622</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18435" sha1="b0vd6j4jlrrvi2t317ou71iagzempxs" xml:space="preserve">{{prettyurl|U.A.Khader}}{{Infobox writer &lt;!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] --&gt;|name=യു. എ. ഖാദർ|image=U a khader.jpg|pseudonym=|birth_name=|birth_date={{birth date|df=yes|1935|11|16}}|birth_place=ബില്ലീൻ, [[റംഗൂൺ]], മ്യാൻമർ|death_date={{Death date and age|2020|12|12|1935|11|16 df=y}}|death_place=[[കൊയിലാണ്ടി]], [[കോഴിക്കോട്]], [[കേരള]], [[ഇന്ത്യ]]|occupation=സാഹിത്യകാരൻ|nationality=ഇന്ത്യൻ|parents=മൊയ്തീൻകുട്ടി ഹാജി (പിതാവ്), മാമൈദി (മാതാവ്)|spouse=ഫാത്തിമാ ബീവി|awards={{hlist|[[Sahitya Akademi Award]] (2009)|&lt;br /&gt;[[Kerala Sahitya Akademi Award]] (1984)}}}}[[മലയാളസാഹിത്യം|മലയാള സാഹിത്യ]] രംഗത്ത് അറിയപ്പെടുന്ന നോവലിസ്റ്റും ചെറുകഥാകൃത്തും ചിത്രകാരനുമായിരുന്നു '''യു.എ. ഖാദർ.''' പത്രാധിപരായും സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. പുരാവൃത്തങ്ങളെ പ്രതിപാദ്യതലത്തിലും പ്രതിപാദനരീതിയിലും പിൻപറ്റുന്ന വ്യത്യസ്തമായ  ശൈലിയിലൂടെ ശ്രദ്ധേയനായി. [[കാവ്|കാവും]] [[തെയ്യം|തെയ്യവും]] ഭൂതപ്പൊരുളുകളും ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളും നാടോടി വിജ്ഞാനവഴികളും മിത്തുകളുടെ രൂപത്തിൽ ഖാദറിന്റെ രചനകളിൽ സമന്വയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/ua-khader-passes-away-1.5274793 |accessdate=12 ഡിസംബർ 2020}}&lt;/ref&gt;

== ജീവിതരേഖ ==

[[1935]] നവംബർ 16 ന്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/12/12/u-a-khader-passes-away.html|title=സാഹിത്യകാരൻ യു.എ.ഖാദർ അന്തരിച്ചു; മലയാളിയെ മോഹിപ്പിച്ച ‘തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ’|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt; കിഴക്കൻ [[മ്യാൻമാർ|ബർമ്മയിലെ]] (മ്യാൻമർ) [[റംഗൂൺ|റംഗൂണിനു]] സമീപം  സംസ്ഥാനത്ത് കേരളത്തിലെ [[കൊയിലാണ്ടി|കൊയിലാണ്ടിയിൽനിന്ന്]] [[മ്യാൻമാർ|ബർമയിലേക്ക്]] കുടിയേറിയ മൊയ്‌തീൻ കുട്ടി ഹാജി, ബർമീസ് വംശജയായ മമോദി ദമ്പതികളുടെ പുത്രനായി [[ഇരാവതി നദി|ഇരാവതി]] നദിയോരത്തെ [[ബില്ലിൻ]] എന്ന ഗ്രാമത്തിലാണ് യു.എ ഖാദർ  ജനിച്ചത് &lt;ref&gt;[http://www.mathrubhumi.com/extras/special/story.php?id=73458  യു. എ. ഖാദറിന് കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം, മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title = വായന|url = http://www.madhyamam.com/weekly/2061|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 787|date = 2013 മാർച്ച് 25|accessdate = 2013 മെയ് 21|language = മലയാളം}}&lt;/ref&gt;. ഇദ്ദേഹം ജനിച്ച് മൂന്ന് ദിവസത്തിന് ശേഷം മാതാവായ മാമൈദി മരണപ്പെട്ടു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.samakalikamalayalam.com/malayalam-vaarika/essays/2020/dec/25/son-of-mamaidi-109002.html|title=മാമൈദിയുടെ മകൻ|access-date=2021-01-09|language=ml|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109083533/https://www.samakalikamalayalam.com/malayalam-vaarika/essays/2020/dec/25/son-of-mamaidi-109002.html|archive-date=9 January 2021|publisher=സമകാലിക മലയാളം വാരിക|date=25 December 2020}}&lt;/ref&gt;. മരണകാരണം [[വസൂരി|വസൂരിയായിരുന്നു]].&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;&gt;Safiya Fathima (10 October 2016). [https://www.azhimukham.com/ua-khader-writer-in-malayalam-interview-safiya/ &quot;ഓർമ്മയിലെ വ്യാളി മുഖങ്ങൾ; ഒറ്റപ്പെടലിന്റെ, ഭയത്തിന്റെ ബാല്യം-യു എ ഖാദർ/അഭിമുഖം&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190224062551/https://www.azhimukham.com/ua-khader-writer-in-malayalam-interview-safiya/ |date=2019-02-24 }}. ''Azhimukham''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; പിന്നീട് മാതാവിന്റെ സഹോദരിമാരുടെ സംരക്ഷണയിൽ നവജാതശിശു നന്നായി പരിപാലിക്കപ്പെട്ടു. ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം [[രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധം|രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധം]] ആരംഭിച്ചപ്പോൾ ഈ കുട്ടിയും  കുടുംബവും ബർമയിലെ വാസസ്ഥലത്തുനിന്ന് മറ്റു സുരക്ഷിത മേഖലകളിലേക്ക് പലായനം ചെയ്യാൻ നിർബന്ധിതരായിത്തീർന്നു.&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;/&gt; എട്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ യു എ ഖാദർ പിതാവിനോടൊപ്പം കേരളത്തിലേക്ക്  മടങ്ങുകയും പിതാവിന്റെ ജന്മനാടായ കൊയിലാണ്ടിയിൽ എത്തുകയും ഒരു മലയാളിയായി വളരുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/india/kerala/renowned-malayalam-writer-u-a-khader-passes-away/|title=Renowned Malayalam writer UA Khader passes away|access-date=2020-12-12|date=2020-12-12|website=The Indian Express|language=en}}&lt;/ref&gt; [[കൊയിലാണ്ടി]] ഗവണ്മെന്റ് ഹൈസ്കൂളിൽ നിന്ന് പഠനം  പൂർത്തിയാക്കിയശേഷം മദ്രാസ് കോളെജ് ഓഫ് ആർട്ട്‌സിൽ നിന്ന് [[ചിത്രകല|ചിത്രകലയിൽ]] ബിരുദം നേടി. [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിൽ]] ഒരു വിദ്യാർത്ഥിയായിരിക്കുമ്പോൾ കെ.എ. കൊടുങ്ങല്ലൂരിനേപ്പോലെയുള്ള എഴുത്തുകാരും [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയയെപ്പോലുള്ള]] സാമൂഹ്യ പ്രവർത്തകരുമായുമായുള്ള ബന്ധം പുലർത്തിയിരുന്നു. ഇത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിലെ ഒരു വഴിത്തിരിവായി മാറി.&lt;ref name=&quot;Madras&quot;&gt;[http://www.hindu.com/2010/03/22/stories/2010032262330400.htm &quot;U.A. Khader felicitated&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100327072537/http://www.hindu.com/2010/03/22/stories/2010032262330400.htm |date=2010-03-27 }}. ''The Hindu''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ]]യാണ് അദ്ദേഹത്തിന്  [[ബാല്യകാലസഖി]] എന്ന കൃതി വായിക്കുവാൻ നൽകിക്കൊണ്ട് സാഹിത്യ ലോകത്തേക്കുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവേശനത്തിന് തുടക്കമിട്ടത്.&lt;ref name=&quot;Bio&quot;&gt;[http://www.hindu.com/2008/08/11/stories/2008081158940200.htm &quot;U.A. Khader, in his own words&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080815211107/http://www.hindu.com/2008/08/11/stories/2008081158940200.htm |date=2008-08-15 }}. ''The Hindu''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; 

[[മദ്രാസ്|മദ്രാസ്സിൽ]] താമസിക്കുന്ന കാലത്ത്  കേരള സമാജം സാഹിത്യ സംഘവുമായുള്ള ബന്ധം സാഹിത്യ രചനയ്ക്ക് വലിയ മുതൽക്കൂട്ടായി. [[1953]] മുതൽ ആനുകാലികങ്ങളിൽ കഥയെഴുതിത്തുടങ്ങി. [[1956]]-ൽ [[നിലമ്പൂർ|നിലമ്പൂരിലെ]] ഒരു മരക്കമ്പനിയിൽ ഗുമസ്തനായി ജോലി ആരംഭിച്ചു. [[1957]] മുതൽ [[ദേശാഭിമാനി ദിനപ്പത്രം|ദേശാഭിമാനി ദിനപത്രത്തിന്റെ]] പ്രപഞ്ചം വാരികയുടെ സഹപത്രാധിപർ. പിന്നീട് [[ആകാശവാണി]] കോഴിക്കോട് നിലയത്തിലും മെഡിക്കൽ കോളെജ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മറ്റേണൽ ആന്റ് ചൈൽഡ് ഹെൽത്തിലും ഗവണ്മെന്റ് ആശുപത്രിയിലും ജോലിചെയ്തു. [[1990]]-ൽ സർക്കാർ സർവ്വീസിൽ നിന്നു വിരമിച്ചു. കഥാസമാഹാരങ്ങൾ, ലേഖനങ്ങൾ , നോവലുകൾ തുടങ്ങി 40-ൽ ഏറെ കൃതികൾ അദ്ദേഹം രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.

കോഴിക്കോട് പൊക്കുന്നിലെ 'അക്ഷര' എന്ന ഭവനത്തിലായിരുന്ന അദ്ദേഹം അവസാനകാലത്ത് താമസിച്ചിരുന്നത്. ഫാത്തിമാ ബീവിയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പത്നി. ആൺകുട്ടികളായ ഫിറോസ്, കബീർ, അദീപ് എന്നിവരും സറീന, സുലേഖ എന്നീ പെൺമക്കളുമായി അദ്ദേഹത്തിന് 5 കുട്ടികളാണുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deepika.com/News_Cat2_sub.aspx?catcode=cat2&amp;newscode=579785|title=യു.എ. ഖാദർ അന്തരിച്ചു|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ശ്വാസകോശാർബുദം|ശ്വാസകോശാർബുദത്തെ]] തുടർന്ന് ദീർഘനാൾ ചികിത്സയിലായിരുന്ന ഖാദർ, 2020 ഡിസംബർ 12-ന് [[കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോട്ടെ]] ഒരു സ്വകാര്യ ആശുപത്രിയിൽ വച്ച് വൈകുന്നേരം ആറ് മണിയോടെ അന്തരിച്ചു. കോഴിക്കോട് തിക്കോടി മീത്തലപ്പള്ളി ജുമാമസ്ജിദ് ഖബർസ്ഥാനിൽ ഔദ്യോഗിക ബഹുമതികളോടെ മൃതദേഹം സംസ്കരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/12/13/ua-khader-funeral.html |accessdate=13 ഡിസംബർ 2020}}&lt;/ref&gt;

== കൃതികൾ ==
{{multicol}}
* [[അഘോരശിവം]]
* കൃഷ്ണമണിയിലെ തീനാളം
* തൃക്കോട്ടൂർ കഥകൾ
* കഥപോലെ ജീവിതം
* [[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]
* ഒരു പടകാളിപ്പെണ്ണിന്റെ ചരിത്രം
* നടവരമ്പുകളിലൂടെ
* ചെമ്പവിഴവും ഓട്ടുവളയും
* വള്ളൂരമ്മ
* സ്വപ്നകുമ്പസാരം
* ശത്രു
* കലശം
* ഖാദറിന്റെ പത്തുനോവലുകൾ
* [[ഒരുപിടി വറ്റ്]]
* ഒരു മാപ്പിളപ്പെണ്ണിന്റെ ലോകം
* റസിയ സുൽത്താന
* ചെങ്കോൽ
* ചങ്ങല
{{multicol-break}}
* അനുയായി
* സർപ്പസന്തതി
* പവന്മാറ്റ്
* ആഴം
* ഖുറൈഷികൂട്ടം
* അറബിക്കടലിന്റെ തീരം
* ഇണയുടെ വേദാന്തം
* മിസ്സിസ് മേനോൻ
* യമുനയുടെ ഉറകൾ
* കൊടിമരച്ചുവട്ടിലെ മേളം
* അരിപ്രാവിന്റെ പ്രേമം
* ചെമ്പവിഴം
* മാണിക്യം വിഴുങ്ങിയ കാണാരൻ
* വായേപ്പാതാളം
* പൂമരത്തളിരുകൾ
* കളിമുറ്റം
* പന്തലായിനിയിലേക്ക് ഒരു യാത്ര
* അടിയാധാരം
{{multicol-break}}
* നാണിക്കുട്ടിയുടെ നാട്
* സ്രഷ്ടാവിന്റെ ഖജാന
* ഭഗവതി ചൂട്ട് (നോവലൈറ്റുകൾ)
* ഇത്തിരി പൂമൊട്ടുകൾ
* കാട്ടിലെ കഥകൾ
* കോഴി മൂന്നുവെട്ടം കൂകും മുൻപ്
* ഏതാനും യുവതികൾ
* രാഗലോല
* ഇണതേടൽ
* പ്രേമപൂർവ്വം
* കോയ
* പൂക്കൾ വിരിയുമ്പോൾ
* ധന്യ
* പൊങ്ങുതടികൾ
* ഖാദർ കഥകൾ
* ഖാദറിന്റെ കഥാലേഖനങ്ങൾ
* അനുഭവം ഓർമ യാത്ര (ആത്മകഥാ കുറിപ്പുകൾ)
* പ്രകാശനാളങ്ങൾ
* നന്മയുടെ അമ്മ (ബാലസാഹിത്യം)
{{multicol-end}}
== കൈയെഴുത്ത് മാതൃക ==
  [[File:UA Khader hand writing.jpg|300px]]

== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==

*[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (1984)&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt; - ‘[[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]‘ എന്ന കൃതിക്ക്
*[[എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്]] അവാർഡ് (1993) - ‘കഥപോലെ ജീവിതം’ എന്ന കൃതിക്ക്
*അബുദാബി അവാർഡ് - ‘ഒരുപിടി വറ്റ്‘ എന്ന കൃതിക്ക്
*[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]] അവാർഡ് - ‘കളിമുറ്റം‘ എന്ന കൃതിക്ക് 
*[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്|&lt;nowiki&gt;കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]]&lt;/nowiki&gt;]] (2009) - '[[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]' എന്ന കൃതിക്ക്&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=73458|title=യു. എ. ഖാദറിന് കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=23 December 2009|archive-date=2009-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20091226031608/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=73458|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ്
* എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട് അവാർഡ്
* മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്
* സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ സാഹിത്യ അവാർഡ്

==യു.എ.ഖാദറിന് സമസ്ത കേരള സാഹിത്യ പരിഷത്ത് സമാഗ്ര സംഭാവനങ്ങൾ ഉള്ള അവാർഡ് നൽകിയിട്ടുണ്ടു്.==
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}

[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]] 
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:1935-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:2020-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 12-ന് മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>b0vd6j4jlrrvi2t317ou71iagzempxs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616623</id>
      <parentid>4616622</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:40:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616623</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18439" sha1="iy8u0sqb4javlus1wqq0gaadtt6swah" xml:space="preserve">{{prettyurl|U.A.Khader}}{{Infobox writer &lt;!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] --&gt;|name=യു. എ. ഖാദർ|image=U a khader.jpg|pseudonym=|birth_name=|birth_date={{birth date|df=yes|1935|11|16}}|birth_place=ബില്ലീൻ, [[റംഗൂൺ]], മ്യാൻമർ|death_date={{Death date and age|2020|12|12|1935|11|16 df=y}}|death_place=[[കൊയിലാണ്ടി]], [[കോഴിക്കോട്]], [[കേരള]], [[ഇന്ത്യ]]|occupation=സാഹിത്യകാരൻ|nationality=ഇന്ത്യൻ|parents=മൊയ്തീൻകുട്ടി ഹാജി (പിതാവ്), മാമൈദി (മാതാവ്)|spouse=ഫാത്തിമാ ബീവി|awards={{hlist|[[Sahitya Akademi Award]] (2009)|&lt;br /&gt;[[Kerala Sahitya Akademi Award]] (1984)}}}}[[മലയാളസാഹിത്യം|മലയാള സാഹിത്യ]] രംഗത്ത് അറിയപ്പെടുന്ന നോവലിസ്റ്റും ചെറുകഥാകൃത്തും ചിത്രകാരനുമായിരുന്നു '''യു.എ. ഖാദർ.''' പത്രാധിപരായും സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. പുരാവൃത്തങ്ങളെ പ്രതിപാദ്യതലത്തിലും പ്രതിപാദനരീതിയിലും പിൻപറ്റുന്ന വ്യത്യസ്തമായ  ശൈലിയിലൂടെ ശ്രദ്ധേയനായി. [[കാവ്|കാവും]] [[തെയ്യം|തെയ്യവും]] ഭൂതപ്പൊരുളുകളും ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളും നാടോടി വിജ്ഞാനവഴികളും മിത്തുകളുടെ രൂപത്തിൽ ഖാദറിന്റെ രചനകളിൽ സമന്വയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/ua-khader-passes-away-1.5274793 |accessdate=12 ഡിസംബർ 2020}}&lt;/ref&gt;

== ജീവിതരേഖ ==

[[1935]] നവംബർ 16 ന്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/12/12/u-a-khader-passes-away.html|title=സാഹിത്യകാരൻ യു.എ.ഖാദർ അന്തരിച്ചു; മലയാളിയെ മോഹിപ്പിച്ച ‘തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ’|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt; കിഴക്കൻ [[മ്യാൻമാർ|ബർമ്മയിലെ]] (മ്യാൻമർ) [[റംഗൂൺ|റംഗൂണിനു]] സമീപം  സംസ്ഥാനത്ത് കേരളത്തിലെ [[കൊയിലാണ്ടി|കൊയിലാണ്ടിയിൽനിന്ന്]] [[മ്യാൻമാർ|ബർമയിലേക്ക്]] കുടിയേറിയ മൊയ്‌തീൻ കുട്ടി ഹാജി, ബർമീസ് വംശജയായ മമോദി ദമ്പതികളുടെ പുത്രനായി [[ഇരാവതി നദി|ഇരാവതി]] നദിയോരത്തെ [[ബില്ലിൻ]] എന്ന ഗ്രാമത്തിലാണ് യു.എ ഖാദർ  ജനിച്ചത് &lt;ref&gt;[http://www.mathrubhumi.com/extras/special/story.php?id=73458  യു. എ. ഖാദറിന് കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം, മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title = വായന|url = http://www.madhyamam.com/weekly/2061|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 787|date = 2013 മാർച്ച് 25|accessdate = 2013 മെയ് 21|language = മലയാളം}}&lt;/ref&gt;. ഇദ്ദേഹം ജനിച്ച് മൂന്ന് ദിവസത്തിന് ശേഷം മാതാവായ മാമൈദി മരണപ്പെട്ടു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.samakalikamalayalam.com/malayalam-vaarika/essays/2020/dec/25/son-of-mamaidi-109002.html|title=മാമൈദിയുടെ മകൻ|access-date=2021-01-09|language=ml|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109083533/https://www.samakalikamalayalam.com/malayalam-vaarika/essays/2020/dec/25/son-of-mamaidi-109002.html|archive-date=9 January 2021|publisher=സമകാലിക മലയാളം വാരിക|date=25 December 2020}}&lt;/ref&gt;. മരണകാരണം [[വസൂരി|വസൂരിയായിരുന്നു]].&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;&gt;Safiya Fathima (10 October 2016). [https://www.azhimukham.com/ua-khader-writer-in-malayalam-interview-safiya/ &quot;ഓർമ്മയിലെ വ്യാളി മുഖങ്ങൾ; ഒറ്റപ്പെടലിന്റെ, ഭയത്തിന്റെ ബാല്യം-യു എ ഖാദർ/അഭിമുഖം&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190224062551/https://www.azhimukham.com/ua-khader-writer-in-malayalam-interview-safiya/ |date=2019-02-24 }}. ''Azhimukham''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; പിന്നീട് മാതാവിന്റെ സഹോദരിമാരുടെ സംരക്ഷണയിൽ നവജാതശിശു നന്നായി പരിപാലിക്കപ്പെട്ടു. ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം [[രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധം|രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധം]] ആരംഭിച്ചപ്പോൾ ഈ കുട്ടിയും  കുടുംബവും ബർമയിലെ വാസസ്ഥലത്തുനിന്ന് മറ്റു സുരക്ഷിത മേഖലകളിലേക്ക് പലായനം ചെയ്യാൻ നിർബന്ധിതരായിത്തീർന്നു.&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;/&gt; എട്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ യു എ ഖാദർ പിതാവിനോടൊപ്പം കേരളത്തിലേക്ക്  മടങ്ങുകയും പിതാവിന്റെ ജന്മനാടായ കൊയിലാണ്ടിയിൽ എത്തുകയും ഒരു മലയാളിയായി വളരുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;Interview1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/india/kerala/renowned-malayalam-writer-u-a-khader-passes-away/|title=Renowned Malayalam writer UA Khader passes away|access-date=2020-12-12|date=2020-12-12|website=The Indian Express|language=en}}&lt;/ref&gt; [[കൊയിലാണ്ടി]] ഗവണ്മെന്റ് ഹൈസ്കൂളിൽ നിന്ന് പഠനം  പൂർത്തിയാക്കിയശേഷം മദ്രാസ് കോളെജ് ഓഫ് ആർട്ട്‌സിൽ നിന്ന് [[ചിത്രകല|ചിത്രകലയിൽ]] ബിരുദം നേടി. [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിൽ]] ഒരു വിദ്യാർത്ഥിയായിരിക്കുമ്പോൾ കെ.എ. കൊടുങ്ങല്ലൂരിനേപ്പോലെയുള്ള എഴുത്തുകാരും [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയയെപ്പോലുള്ള]] സാമൂഹ്യ പ്രവർത്തകരുമായുമായുള്ള ബന്ധം പുലർത്തിയിരുന്നു. ഇത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിലെ ഒരു വഴിത്തിരിവായി മാറി.&lt;ref name=&quot;Madras&quot;&gt;[http://www.hindu.com/2010/03/22/stories/2010032262330400.htm &quot;U.A. Khader felicitated&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100327072537/http://www.hindu.com/2010/03/22/stories/2010032262330400.htm |date=2010-03-27 }}. ''The Hindu''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ]]യാണ് അദ്ദേഹത്തിന്  [[ബാല്യകാലസഖി]] എന്ന കൃതി വായിക്കുവാൻ നൽകിക്കൊണ്ട് സാഹിത്യ ലോകത്തേക്കുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവേശനത്തിന് തുടക്കമിട്ടത്.&lt;ref name=&quot;Bio&quot;&gt;[http://www.hindu.com/2008/08/11/stories/2008081158940200.htm &quot;U.A. Khader, in his own words&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080815211107/http://www.hindu.com/2008/08/11/stories/2008081158940200.htm |date=2008-08-15 }}. ''The Hindu''. Retrieved 24 February 2019.&lt;/ref&gt; 

[[മദ്രാസ്|മദ്രാസ്സിൽ]] താമസിക്കുന്ന കാലത്ത്  കേരള സമാജം സാഹിത്യ സംഘവുമായുള്ള ബന്ധം സാഹിത്യ രചനയ്ക്ക് വലിയ മുതൽക്കൂട്ടായി. [[1953]] മുതൽ ആനുകാലികങ്ങളിൽ കഥയെഴുതിത്തുടങ്ങി. [[1956]]-ൽ [[നിലമ്പൂർ|നിലമ്പൂരിലെ]] ഒരു മരക്കമ്പനിയിൽ ഗുമസ്തനായി ജോലി ആരംഭിച്ചു. [[1957]] മുതൽ [[ദേശാഭിമാനി ദിനപ്പത്രം|ദേശാഭിമാനി ദിനപത്രത്തിന്റെ]] പ്രപഞ്ചം വാരികയുടെ സഹപത്രാധിപർ. പിന്നീട് [[ആകാശവാണി]] കോഴിക്കോട് നിലയത്തിലും മെഡിക്കൽ കോളെജ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മറ്റേണൽ ആന്റ് ചൈൽഡ് ഹെൽത്തിലും ഗവണ്മെന്റ് ആശുപത്രിയിലും ജോലിചെയ്തു. [[1990]]-ൽ സർക്കാർ സർവ്വീസിൽ നിന്നു വിരമിച്ചു. കഥാസമാഹാരങ്ങൾ, ലേഖനങ്ങൾ , നോവലുകൾ തുടങ്ങി 40-ൽ ഏറെ കൃതികൾ അദ്ദേഹം രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.

കോഴിക്കോട് പൊക്കുന്നിലെ 'അക്ഷര' എന്ന ഭവനത്തിലായിരുന്ന അദ്ദേഹം അവസാനകാലത്ത് താമസിച്ചിരുന്നത്. ഫാത്തിമാ ബീവിയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പത്നി. ആൺകുട്ടികളായ ഫിറോസ്, കബീർ, അദീപ് എന്നിവരും സറീന, സുലേഖ എന്നീ പെൺമക്കളുമായി അദ്ദേഹത്തിന് 5 കുട്ടികളാണുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deepika.com/News_Cat2_sub.aspx?catcode=cat2&amp;newscode=579785|title=യു.എ. ഖാദർ അന്തരിച്ചു|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ശ്വാസകോശാർബുദം|ശ്വാസകോശാർബുദത്തെ]] തുടർന്ന് ദീർഘനാൾ ചികിത്സയിലായിരുന്ന ഖാദർ, 2020 ഡിസംബർ 12-ന് [[കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോട്ടെ]] ഒരു സ്വകാര്യ ആശുപത്രിയിൽ വച്ച് വൈകുന്നേരം ആറ് മണിയോടെ അന്തരിച്ചു. കോഴിക്കോട് തിക്കോടി മീത്തലപ്പള്ളി ജുമാമസ്ജിദ് ഖബർസ്ഥാനിൽ ഔദ്യോഗിക ബഹുമതികളോടെ മൃതദേഹം സംസ്കരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/12/13/ua-khader-funeral.html |accessdate=13 ഡിസംബർ 2020}}&lt;/ref&gt;

== കൃതികൾ ==
{{multicol}}
* [[അഘോരശിവം]]
* കൃഷ്ണമണിയിലെ തീനാളം
* തൃക്കോട്ടൂർ കഥകൾ
* കഥപോലെ ജീവിതം
* [[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]
* ഒരു പടകാളിപ്പെണ്ണിന്റെ ചരിത്രം
* നടവരമ്പുകളിലൂടെ
* ചെമ്പവിഴവും ഓട്ടുവളയും
* വള്ളൂരമ്മ
* സ്വപ്നകുമ്പസാരം
* ശത്രു
* കലശം
* ഖാദറിന്റെ പത്തുനോവലുകൾ
* [[ഒരുപിടി വറ്റ്]]
* ഒരു മാപ്പിളപ്പെണ്ണിന്റെ ലോകം
* റസിയ സുൽത്താന
* ചെങ്കോൽ
* ചങ്ങല
{{multicol-break}}
* അനുയായി
* സർപ്പസന്തതി
* പവന്മാറ്റ്
* ആഴം
* ഖുറൈഷികൂട്ടം
* അറബിക്കടലിന്റെ തീരം
* ഇണയുടെ വേദാന്തം
* മിസ്സിസ് മേനോൻ
* യമുനയുടെ ഉറകൾ
* കൊടിമരച്ചുവട്ടിലെ മേളം
* അരിപ്രാവിന്റെ പ്രേമം
* ചെമ്പവിഴം
* മാണിക്യം വിഴുങ്ങിയ കാണാരൻ
* വായേപ്പാതാളം
* പൂമരത്തളിരുകൾ
* കളിമുറ്റം
* പന്തലായിനിയിലേക്ക് ഒരു യാത്ര
* അടിയാധാരം
{{multicol-break}}
* നാണിക്കുട്ടിയുടെ നാട്
* സ്രഷ്ടാവിന്റെ ഖജാന
* ഭഗവതി ചൂട്ട് (നോവലൈറ്റുകൾ)
* ഇത്തിരി പൂമൊട്ടുകൾ
* കാട്ടിലെ കഥകൾ
* കോഴി മൂന്നുവെട്ടം കൂകും മുൻപ്
* ഏതാനും യുവതികൾ
* രാഗലോല
* ഇണതേടൽ
* പ്രേമപൂർവ്വം
* കോയ
* പൂക്കൾ വിരിയുമ്പോൾ
* ധന്യ
* പൊങ്ങുതടികൾ
* ഖാദർ കഥകൾ
* ഖാദറിന്റെ കഥാലേഖനങ്ങൾ
* അനുഭവം ഓർമ യാത്ര (ആത്മകഥാ കുറിപ്പുകൾ)
* പ്രകാശനാളങ്ങൾ
* നന്മയുടെ അമ്മ (ബാലസാഹിത്യം)
{{multicol-end}}
== കൈയെഴുത്ത് മാതൃക ==
  [[File:UA Khader hand writing.jpg|300px]]

== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==

*[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (1984)&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt; - ‘[[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]‘ എന്ന കൃതിക്ക്
*[[എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്]] അവാർഡ് (1993) - ‘കഥപോലെ ജീവിതം’ എന്ന കൃതിക്ക്
*അബുദാബി അവാർഡ് - ‘[[ഒരുപിടി വറ്റ്]]‘ എന്ന കൃതിക്ക്
*[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]] അവാർഡ് - ‘കളിമുറ്റം‘ എന്ന കൃതിക്ക് 
*[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്|&lt;nowiki&gt;കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]]&lt;/nowiki&gt;]] (2009) - '[[തൃക്കോട്ടൂർ പെരുമ]]' എന്ന കൃതിക്ക്&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=73458|title=യു. എ. ഖാദറിന് കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=23 December 2009|archive-date=2009-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20091226031608/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=73458|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ്
* എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട് അവാർഡ്
* മലയാറ്റൂർ അവാർഡ്
* സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ സാഹിത്യ അവാർഡ്

==യു.എ.ഖാദറിന് സമസ്ത കേരള സാഹിത്യ പരിഷത്ത് സമാഗ്ര സംഭാവനങ്ങൾ ഉള്ള അവാർഡ് നൽകിയിട്ടുണ്ടു്.==
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}}

[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]] 
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:1935-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:2020-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 12-ന് മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>iy8u0sqb4javlus1wqq0gaadtt6swah</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജി. മാധവൻ നായർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12993</id>
    <revision>
      <id>4616566</id>
      <parentid>4100515</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:22:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616566</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9199" sha1="4bj1w6tyaqka88qs7jbu8rf38e6lyyo" xml:space="preserve">{{prettyurl|G. Madhavan Nair}} 
{{Infobox_Scientist 
| name = ജി. മാധവൻ നായർ
| image =ജി-മാധവൻ-നായർ.jpg
| imagesize = 200px
|caption =ജി. മാധവൻ നായർ
|birth_date = {{birth date and age|1943|10|31|df=y}}
|birth_place = [[തിരുവനന്തപുരം]], [[കേരളം]]
|death_date = 
|death_place = 
|residence = [[ചിത്രം:Flag of India.svg|20px]] [[ഇന്ത്യ]] 
|nationality = [[ചിത്രം:Flag of India.svg|20px]] [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]]
|field = [[ജ്യോതിശാസ്ത്രം]] 
|work_institution = [[ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷൻ]]&lt;/br/&gt;[[ഭാഭാ ആണവ ഗവേഷണകേന്ദ്രം]]
|alma_mater = ബി.എസ്.സി.(എഞ്ചിനീയറിംഗ്), (1966), [[കേരള സർവ്വകലാശാല]] 
|doctoral_advisor = 
|doctoral_students = 
|known_for = [[ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ പദ്ധതി]]
|prizes = [[പത്മഭൂഷൺ]] (1998), [[പത്മവിഭൂഷൺ]] (2009)
|religion = 
|footnotes = 
}}
[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] ബഹിരാകാശ ഗവേഷണസ്ഥാപനമായ [[ഇസ്രോ|ഇസ്രോയുടെ]] മുൻ ചെയർമാനും, ഇന്ത്യയുടെ മുൻ ബഹിരാകാശ ഗവേഷണവകുപ്പു സെക്രട്ടറിയുമാണ് '''ഡോ. ജി. മാധവൻ നായർ'''. 1967ൽ ഇസ്രോയിൽ പ്രവേശിച്ച അദ്ദേഹം [[ഇന്ത്യ]]യുടെ ബഹിരാകാശ ഗവേഷണ മേഖലയ്ക്ക് നൽകിയ സംഭാവനകൾ വിലമതിയ്ക്കാനാവാത്തവയാണ്. 2009 ഒക്ടോബർ 31ന് ഇദ്ദേഹം ഐ.എസ്.ആർ.ഒ. ചെയർമാൻ പദവിയിൽ നിന്നും വിരമിച്ചു&lt;ref&gt;{{cite news
| first = 
| last = 
| authorlink = 
| author = 
| coauthors = 
| title = ഐ.എസ്.ആർ.ഒ: ഡോ.രാധാകൃഷ്ണൻ ചുമതലയേറ്റു
| url = http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=63193
| format = 
| work = 
| publisher = മാതൃഭൂമി
| pages = 
| page = 
| date = 2009 ഒക്ടോബർ 31
| accessdate = 2009 ഒക്ടോബർ 31
| language = മലയാളം
}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}.&lt;/ref&gt;

== വ്യക്തിപരം ==
[[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്ത്]] [[നെയ്യാറ്റിൻകര|നെയ്യാറ്റിൻകരയിൽ]] 1943 ഒക്ടോബർ 31ന് ജനിച്ചു. പ്രാഥമികവിദ്യാഭ്യാസം കന്യാകുമാരിയിൽ. 1966ൽ [[തിരുവനന്തപുരം എഞ്ചിനീയറിംഗ് കോളേജ്|തിരുവനന്തപുരം എൻജിനീയറിങ് കോളേജിൽ]] നിന്ന് ഇലക്ട്രിക്കൽ ആന്റ് കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻ എൻജിനീയറിങ്ങിൽ ബി.എസ്.സി. ബിരുദം നേടി. [[ഭാഭ അറ്റോമിക് റിസർച് സെന്റർ|ഭാഭ അറ്റോമിക് റിസർച് സെന്ററിൽ]] പ്രത്യേകപരിശീലനം ലഭിച്ചു. 1967ൽ [[വിക്രം സാരാഭായ് ബഹിരാകാശ കേന്ദ്രം|തുമ്പ റോക്കറ്റ് വിക്ഷേപണകേന്ദ്രത്തിൽ]] പ്രവേശിച്ചു.

== 'ഇസ്രോ'യിൽ ==

== അംഗീകാരങ്ങളും ബഹുമതികളും ==
രാഷ്ട്രത്തിനും സമൂഹത്തിനും നൽകിയ സംഭാവനകൾ കണക്കിലെടുത്ത് [[ഭാരത സർക്കാർ]] അദ്ദേഹത്തെ [[1998]]ൽ [[പത്മഭൂഷൺ]] ബഹുമതിയും 2009ൽ [[പത്മവിഭൂഷൺ]] ബഹുമതിയും നൽകി ആദരിച്ചു.&lt;ref&gt;[http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?articleType=Malayalam+Home&amp;contentId=5067699&amp;tabId=0&amp;contentType=EDITORIAL&amp;BV_ID=@@@ മലയാള മനോരമ ഓൺലൈൻ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിനു ലഭിച്ചിട്ടുള്ള മറ്റു ചില പ്രധാന പുരസ്കാരങ്ങളും ബഹുമതികളും താഴെ കാണാം.
* ഓം പ്രകാശ് ഭാസിൻ അവാർഡ്.
* സ്വദേശി ശാസ്ത്ര പുരസ്കാരം.
* FIE ഫൗണ്ടേഷൻ അവാർഡ്.
* ഇന്ത്യൻ സയൻസ് കോൺഗ്രസിന്റെ വിക്രം സാരാഭായി മെമ്മോറിയൽ സ്വർണ്ണമെഡൽ.
* പഞ്ചാബ് സാങ്കേതിക സർവ്വകലാശാലയുടെ തത്ത്വശാസ്ത്രത്തിലുള്ള ഡോക്ടറേറ്റ്.
* കൊച്ചി ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക സർവ്വകലാശാലയുടെ ശാസ്ത്രത്തിലുള്ള ഡോക്ടറേറ്റ്.
==വിവാദങ്ങൾ==
എസ്. ബാൻഡ് സ്പെക്ട്രം സ്വകാര്യകമ്പനിക്ക് നൽകുന്നതിനുള്ള വിവാദ കരാറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഐ.എസ്.ആർ.ഒ. മുൻ ചെയർമാൻ ജി. മാധവൻ നായരടക്കം നാല് ഉന്നത ശാസ്ത്രജ്ഞർക്കെതിരെ കേന്ദ്ര സർക്കാർ നടപടിയെടുത്തു. മാധവൻനായരെയും മറ്റ് മൂന്നു പേരെയും നിലവിലുള്ളതും ഭാവിയിൽ ഉണ്ടാകാവുന്നതുമായ എല്ലാ സർക്കാർ നിയമനങ്ങളിൽ നിന്നും വിലക്കി&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/index.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-26 |archive-date=2012-08-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120813041913/http://www.mathrubhumi.com/index.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
{{reflist}}
*[http://www.isro.org/mnair/index.htm ഇസ്രോ വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070315021733/http://www.isro.org/mnair/index.htm |date=2007-03-15 }}

== പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{Commons category|G. Madhavan Nair}}
*[http://www.isro.org/mnair/index.htm ജി. മാധവൻ നായരെപ്പറ്റി ഇസ്രോ വെബ്സൈറ്റിൽ- ആംഗലേയം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070315021733/http://www.isro.org/mnair/index.htm |date=2007-03-15 }}
*[http://www.blonnet.com/2006/01/16/stories/2006011600811700.htm കുസാറ്റ് ജി. മാധവൻ നായർക്ക് ഡോക്ടറേറ്റ് നൽകി ആദരിക്കുന്നു - ബിസിനസ് ലൈൻ വെബ്സൈറ്റ്- ആംഗലേയം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
*[http://www.indiaempowered.com/full_story.php?content_id=76807 ഇന്ത്യാ എംപവേർഡ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070708212523/http://www.indiaempowered.com/full_story.php?content_id=76807 |date=2007-07-08 }}

{{അപൂർണ്ണ ജീവചരിത്രം}}

[[വർഗ്ഗം:1943-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 31-ന് ജനിച്ചവർ]]
{{DEFAULTSORT:മാധവൻ നായർ, ജി.}}
[[വർഗ്ഗം:പത്മഭൂഷൺ നേടിയ മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്മവിഭൂഷൺ പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സർവ്വകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ]]</text>
      <sha1>4bj1w6tyaqka88qs7jbu8rf38e6lyyo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വി.ആർ. സുധീഷ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14047</id>
    <revision>
      <id>4616672</id>
      <parentid>4137174</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:15:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616672</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8822" sha1="l37uzff2pxla8xbmtm3v3976wte7fqc" xml:space="preserve">{{prettyurl|V.R.Sudheesh}}
[[പ്രമാണം:Vr sudheesh.jpg|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌]]
[[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]]  [[ചെറുകഥ|ചെറുകഥാ]]കൃത്തും &lt;ref name=&quot;mbb&quot;&gt;[http://buy.mathrubhumi.com/books/autherdetails.php?id=867 മാതൃഭൂമി ബുക്സ് വെബ്സൈറ്റ്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[നിരൂപകൻ|നിരൂപകനുമാണ്‌]] '''വി.ആർ.സുധീഷ്'''.  [[ചേളന്നൂർ]] എസ് എൻ കോളേജിൽ മലയാളം അദ്ധ്യാപകനാണ്&lt;ref name=&quot;mbb&quot;/&gt;

== ജീവിതരേഖ ==
വടകരയിൽ ജനനം.  [[മടപ്പള്ളി ഗവ. കോളേജ്|മടപ്പള്ളി ഗവ. കോളേജിൽ]] നിന്ന് ചരിത്രത്തിൽ ബിരുദവും   [[ബ്രണ്ണൻ കോളേജ്|തലശ്ശേരി ഗവ.ബ്രണ്ണൻ കോളേജിൽ]] നിന്ന് മലയാള സാഹിത്യത്തിൽ എം.എ ബിരുദവും നേടി. [[മദിരാശി സർവ്വകലാശാല|മദിരാശി സർവ്വകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് എം.ഫിൽ ബിരുദം നേടിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=179 |title=പുഴ.കോമിൽ വി.ആർ. സുധീഷിനെ കുറിച്ച കുറിപ്പ് |access-date=2010-01-23 |archive-date=2010-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100901211649/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=179 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; തുടർന്ന് എസ്.എൻ.ട്രസ്റ്റിനു കീഴിലുള്ള കോളേജുകളിൽ അദ്ധ്യാപകനായി. ഇപ്പോൾ ചേളന്നൂർ എസ്.എൻ.കോളേജിൽ ജോലിയിൽ നിന്നും വിരമിച്ചു . വിവാഹിതനാണ്. ഒരു മകളുണ്ട്.

== ചെറുകഥാസാഹിത്യത്തിൽ ==
[[File:Vr sudheesh mm baheer ashamenon.jpg|thumb|എം.എംബഷീർ, വി.ആർ സുധീഷ്, ആഷാമേനോൻ, സാറാജോസഫ്, അംബികാസുതൻ മാങ്ങാട് എന്നിവർ കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ പരിസ്ഥിതിയും കഥാഭാവനയും എന്ന വിഷയത്തിൽ ചർച്ചനടത്തുന്നു.]]
വിദ്യാർത്ഥിജീവിതകാലത്തു തന്നെ എഴുത്തിൽ സജീവമായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. [[മാതൃഭൂമി]] ആഴ്ചപ്പതിപ്പിന്റെ ബാലപംക്തി,[[ചന്ദ്രിക ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]], [[ദേശാഭിമാനി വാരിക]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് ആദ്യകാല രചനകൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടത്. ഇതിനു പുറമെ ലയം എന്ന പേരിൽ ഒരു ഇൻലന്റ് മാസിക സ്വയം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു. [[മടപ്പള്ളി കോളേജ്]] വിദ്യാർത്ഥിയായിരിക്കുമ്പോൾ  [[കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലാ കലോത്സവം|കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലാ കലോത്സവത്തിൽ]] ചെറുകഥാ മത്സരത്തിൽ സമ്മാനം നേടിയിട്ടുണ്ട്. തോപ്പിൽ രവി പുരസ്കാരം , അയനം-സി.വി.ശ്രീരാമൻ പുരസ്കാരം തുടങ്ങിയവ നേടിയിട്ടുള്ള വി.ആർ..സുധീഷിൻറെ പല കഥാസമാഹാരങ്ങളും വിവിധ സർവ്വകലാശാലകളിൽ  പാഠ്യപദ്ധതിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

==കൃതികൾ==
* ക്രൂരഫലിതക്കാരൻ ദൈവം 
* ദൈവത്തിന് ഒരു പൂവ് 
* വംശാനന്തര തലമുറ 
* ചോലമരപ്പാതകൾ
* വിമതലൈംഗികം 
* ഒരു എഴുത്തുകാരി അറിയുന്നു 
* വാക്കുകൾ സംഗീതമാകുന്ന കാലം വരുന്നുണ്ട്
* രാജാവിന്റെ മീനുകൾ
* തീയക്കുട്ടികൾ ഇന്നും വിചാരിക്കുന്നു 
* സങ്കടമരം
* കഥപറയും കഥമാമൻ 
* ക്ഷീരപഥം 
* മരക്കൂട്ടങ്ങൾക്കിടയിലെ നനഞ്ഞ മണ്ണ്
* സുധീഷിൻറെ കഥകൾ 
* എൻറെ പ്രണയ കഥകൾ
* തെരഞ്ഞെടുത്ത കഥകൾ
* പ്രിയപ്പെട്ട കഥകൾ 
* [[ഭവനഭേദനം]]
* നോവൽ വെളിച്ചങ്ങൾ ( പഠനം)
* കഥാന്തരം ( പഠനം)
* ആത്മഗാനം ( ഓർമ )
* സമുദ്രവിപഞ്ചിക ( ലേഖനം )
* ഒറ്റക്കഥാപഠനങ്ങൾ ( പഠനം) 
* എഴുതിയ കാലം ( ഓർമ )
* മലയാളത്തിൻറെ പ്രണയകഥകൾ (എഡിറ്റർ)
* മലയാളത്തിൻറെ പ്രണയകവിതകൾ (എഡിറ്റർ)
* പ്രണയപുസ്തകം (എഡിറ്റർ)
* എം ടി (എഡിറ്റർ)
* മദ്യശാല (എഡിറ്റർ)
* സംഭാഷണം  (എഡിറ്റർ)
* കഥകൾ :പ്രണയത്തിന്റെ ;മരണത്തിന്റെയും (എഡിറ്റർ)
* അനുഭവം ഓർമ്മ യാത്ര
* പ്രണയചന്ദ്രകാന്തം ( ലേഖനം )

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* ഭവനഭേദനം എന്ന ചെറുകഥയ്ക്ക് 2014-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം&lt;ref name=2014a&gt;{{cite web|title=ടി.പി. രാജീവനും വി.ആർ. സുധീഷിനും  പി.എൻ. ഗോപീകൃഷ്ണനും അക്കാദമി അവാർഡ്|url=http://www.madhyamam.com/kerala/2016/mar/01/181337|website=മാധ്യമം|accessdate=2016 മാർച്ച് 16|archiveurl=https://archive.today/20160316114447/http://www.madhyamam.com/kerala/2016/mar/01/181337|archivedate=2016-03-16|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=തോമസ് മാത്യുവിനും കാവാലം നാരായണപ്പണിക്കർക്കും കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്|url=http://www.janmabhumidaily.com/news385966|website=ജന്മഭൂമി|accessdate=17 മാർച്ച് 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160301111039/http://www.janmabhumidaily.com/news385966|archivedate=2016-03-01|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
ശ്രീകൃഷ്ണൻ എന്ന കഥാസമാഹാരത്തിന്  2019 ഇടശ്ശേരി അവാർഡ് ലഭിച്ചു.

==അവലംബം==
{{reflist}}
{{DEFAULTSORT:സുധീഷ്, വി.ആർ.}}
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച വർഷം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളസാഹിത്യനിരൂപകർ]]
[[വർഗ്ഗം:കോഴിക്കോട് ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]


{{Bio-stub}}</text>
      <sha1>l37uzff2pxla8xbmtm3v3976wte7fqc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616673</id>
      <parentid>4616672</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:17:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616673</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8862" sha1="3ay0aa9nvcrabwtx2cqde0wxrhcg32n" xml:space="preserve">{{prettyurl|V.R.Sudheesh}}
[[പ്രമാണം:Vr sudheesh.jpg|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌]]
[[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]]  [[ചെറുകഥ|ചെറുകഥാ]]കൃത്തും &lt;ref name=&quot;mbb&quot;&gt;[http://buy.mathrubhumi.com/books/autherdetails.php?id=867 മാതൃഭൂമി ബുക്സ് വെബ്സൈറ്റ്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[നിരൂപകൻ|നിരൂപകനുമാണ്‌]] '''വി.ആർ.സുധീഷ്'''.  [[ചേളന്നൂർ]] എസ് എൻ കോളേജിൽ മലയാളം അദ്ധ്യാപകനാണ്&lt;ref name=&quot;mbb&quot;/&gt;

== ജീവിതരേഖ ==
വടകരയിൽ ജനനം.  [[മടപ്പള്ളി ഗവ. കോളേജ്|മടപ്പള്ളി ഗവ. കോളേജിൽ]] നിന്ന് ചരിത്രത്തിൽ ബിരുദവും   [[ബ്രണ്ണൻ കോളേജ്|തലശ്ശേരി ഗവ.ബ്രണ്ണൻ കോളേജിൽ]] നിന്ന് മലയാള സാഹിത്യത്തിൽ എം.എ ബിരുദവും നേടി. [[മദിരാശി സർവ്വകലാശാല|മദിരാശി സർവ്വകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് എം.ഫിൽ ബിരുദം നേടിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=179 |title=പുഴ.കോമിൽ വി.ആർ. സുധീഷിനെ കുറിച്ച കുറിപ്പ് |access-date=2010-01-23 |archive-date=2010-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100901211649/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=179 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; തുടർന്ന് എസ്.എൻ.ട്രസ്റ്റിനു കീഴിലുള്ള കോളേജുകളിൽ അദ്ധ്യാപകനായി. ഇപ്പോൾ ചേളന്നൂർ എസ്.എൻ.കോളേജിൽ ജോലിയിൽ നിന്നും വിരമിച്ചു . വിവാഹിതനാണ്. ഒരു മകളുണ്ട്.

== ചെറുകഥാസാഹിത്യത്തിൽ ==
[[File:Vr sudheesh mm baheer ashamenon.jpg|thumb|എം.എംബഷീർ, വി.ആർ സുധീഷ്, ആഷാമേനോൻ, സാറാജോസഫ്, അംബികാസുതൻ മാങ്ങാട് എന്നിവർ കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ പരിസ്ഥിതിയും കഥാഭാവനയും എന്ന വിഷയത്തിൽ ചർച്ചനടത്തുന്നു.]]
വിദ്യാർത്ഥിജീവിതകാലത്തു തന്നെ എഴുത്തിൽ സജീവമായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. [[മാതൃഭൂമി]] ആഴ്ചപ്പതിപ്പിന്റെ ബാലപംക്തി,[[ചന്ദ്രിക ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]], [[ദേശാഭിമാനി വാരിക]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് ആദ്യകാല രചനകൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടത്. ഇതിനു പുറമെ ലയം എന്ന പേരിൽ ഒരു ഇൻലന്റ് മാസിക സ്വയം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു. [[മടപ്പള്ളി കോളേജ്]] വിദ്യാർത്ഥിയായിരിക്കുമ്പോൾ  [[കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലാ കലോത്സവം|കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലാ കലോത്സവത്തിൽ]] ചെറുകഥാ മത്സരത്തിൽ സമ്മാനം നേടിയിട്ടുണ്ട്. തോപ്പിൽ രവി പുരസ്കാരം , അയനം-സി.വി.ശ്രീരാമൻ പുരസ്കാരം തുടങ്ങിയവ നേടിയിട്ടുള്ള വി.ആർ..സുധീഷിൻറെ പല കഥാസമാഹാരങ്ങളും വിവിധ സർവ്വകലാശാലകളിൽ  പാഠ്യപദ്ധതിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

==കൃതികൾ==
* ക്രൂരഫലിതക്കാരൻ ദൈവം 
* ദൈവത്തിന് ഒരു പൂവ് 
* വംശാനന്തര തലമുറ 
* ചോലമരപ്പാതകൾ
* വിമതലൈംഗികം 
* ഒരു എഴുത്തുകാരി അറിയുന്നു 
* വാക്കുകൾ സംഗീതമാകുന്ന കാലം വരുന്നുണ്ട്
* രാജാവിന്റെ മീനുകൾ
* തീയക്കുട്ടികൾ ഇന്നും വിചാരിക്കുന്നു 
* സങ്കടമരം
* കഥപറയും കഥമാമൻ 
* കുറുക്കൻ മാഷിൻ്റെ സ്കൂൾ
* മരക്കൂട്ടങ്ങൾക്കിടയിലെ നനഞ്ഞ മണ്ണ്
* സുധീഷിൻറെ കഥകൾ 
* എൻറെ പ്രണയ കഥകൾ
* തെരഞ്ഞെടുത്ത കഥകൾ
* പ്രിയപ്പെട്ട കഥകൾ 
* [[ഭവനഭേദനം]]
* നോവൽ വെളിച്ചങ്ങൾ ( പഠനം)
* കഥാന്തരം ( പഠനം)
* ആത്മഗാനം ( ഓർമ )
* സമുദ്രവിപഞ്ചിക ( ലേഖനം )
* ഒറ്റക്കഥാപഠനങ്ങൾ ( പഠനം) 
* എഴുതിയ കാലം ( ഓർമ )
* മലയാളത്തിൻറെ പ്രണയകഥകൾ (എഡിറ്റർ)
* മലയാളത്തിൻറെ പ്രണയകവിതകൾ (എഡിറ്റർ)
* പ്രണയപുസ്തകം (എഡിറ്റർ)
* എം ടി (എഡിറ്റർ)
* മദ്യശാല (എഡിറ്റർ)
* സംഭാഷണം  (എഡിറ്റർ)
* കഥകൾ :പ്രണയത്തിന്റെ ;മരണത്തിന്റെയും (എഡിറ്റർ)
* അനുഭവം ഓർമ്മ യാത്ര
* പ്രണയചന്ദ്രകാന്തം ( ലേഖനം )

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* ഭവനഭേദനം എന്ന ചെറുകഥയ്ക്ക് 2014-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം&lt;ref name=2014a&gt;{{cite web|title=ടി.പി. രാജീവനും വി.ആർ. സുധീഷിനും  പി.എൻ. ഗോപീകൃഷ്ണനും അക്കാദമി അവാർഡ്|url=http://www.madhyamam.com/kerala/2016/mar/01/181337|website=മാധ്യമം|accessdate=2016 മാർച്ച് 16|archiveurl=https://archive.today/20160316114447/http://www.madhyamam.com/kerala/2016/mar/01/181337|archivedate=2016-03-16|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=തോമസ് മാത്യുവിനും കാവാലം നാരായണപ്പണിക്കർക്കും കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്|url=http://www.janmabhumidaily.com/news385966|website=ജന്മഭൂമി|accessdate=17 മാർച്ച് 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160301111039/http://www.janmabhumidaily.com/news385966|archivedate=2016-03-01|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
ശ്രീകൃഷ്ണൻ എന്ന കഥാസമാഹാരത്തിന്  2019 ഇടശ്ശേരി അവാർഡ് ലഭിച്ചു.

==അവലംബം==
{{reflist}}
{{DEFAULTSORT:സുധീഷ്, വി.ആർ.}}
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച വർഷം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളസാഹിത്യനിരൂപകർ]]
[[വർഗ്ഗം:കോഴിക്കോട് ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]


{{Bio-stub}}</text>
      <sha1>3ay0aa9nvcrabwtx2cqde0wxrhcg32n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616678</id>
      <parentid>4616673</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:25:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616678</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9188" sha1="mpvhw9cnc8wwo92wuvm8kes165yujd3" xml:space="preserve">{{prettyurl|V.R.Sudheesh}}
[[പ്രമാണം:Vr sudheesh.jpg|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌]]
[[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]]  [[ചെറുകഥ|ചെറുകഥാ]]കൃത്തും &lt;ref name=&quot;mbb&quot;&gt;[http://buy.mathrubhumi.com/books/autherdetails.php?id=867 മാതൃഭൂമി ബുക്സ് വെബ്സൈറ്റ്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[നിരൂപകൻ|നിരൂപകനുമാണ്‌]] '''വി.ആർ.സുധീഷ്'''.  [[ചേളന്നൂർ]] എസ് എൻ കോളേജിൽ മലയാളം അദ്ധ്യാപകനാണ്&lt;ref name=&quot;mbb&quot;/&gt;

== ജീവിതരേഖ ==
വടകരയിൽ ജനനം.  [[മടപ്പള്ളി ഗവ. കോളേജ്|മടപ്പള്ളി ഗവ. കോളേജിൽ]] നിന്ന് ചരിത്രത്തിൽ ബിരുദവും   [[ബ്രണ്ണൻ കോളേജ്|തലശ്ശേരി ഗവ.ബ്രണ്ണൻ കോളേജിൽ]] നിന്ന് മലയാള സാഹിത്യത്തിൽ എം.എ ബിരുദവും നേടി. [[മദിരാശി സർവ്വകലാശാല|മദിരാശി സർവ്വകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് എം.ഫിൽ ബിരുദം നേടിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=179 |title=പുഴ.കോമിൽ വി.ആർ. സുധീഷിനെ കുറിച്ച കുറിപ്പ് |access-date=2010-01-23 |archive-date=2010-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100901211649/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=179 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; തുടർന്ന് എസ്.എൻ.ട്രസ്റ്റിനു കീഴിലുള്ള കോളേജുകളിൽ അദ്ധ്യാപകനായി. ഇപ്പോൾ ചേളന്നൂർ എസ്.എൻ.കോളേജിൽ ജോലിയിൽ നിന്നും വിരമിച്ചു . വിവാഹിതനാണ്. ഒരു മകളുണ്ട്.

== ചെറുകഥാസാഹിത്യത്തിൽ ==
[[File:Vr sudheesh mm baheer ashamenon.jpg|thumb|എം.എംബഷീർ, വി.ആർ സുധീഷ്, ആഷാമേനോൻ, സാറാജോസഫ്, അംബികാസുതൻ മാങ്ങാട് എന്നിവർ കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ പരിസ്ഥിതിയും കഥാഭാവനയും എന്ന വിഷയത്തിൽ ചർച്ചനടത്തുന്നു.]]
വിദ്യാർത്ഥിജീവിതകാലത്തു തന്നെ എഴുത്തിൽ സജീവമായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. [[മാതൃഭൂമി]] ആഴ്ചപ്പതിപ്പിന്റെ ബാലപംക്തി,[[ചന്ദ്രിക ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]], [[ദേശാഭിമാനി വാരിക]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് ആദ്യകാല രചനകൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടത്. ഇതിനു പുറമെ ലയം എന്ന പേരിൽ ഒരു ഇൻലന്റ് മാസിക സ്വയം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു. [[മടപ്പള്ളി കോളേജ്]] വിദ്യാർത്ഥിയായിരിക്കുമ്പോൾ  [[കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലാ കലോത്സവം|കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലാ കലോത്സവത്തിൽ]] ചെറുകഥാ മത്സരത്തിൽ സമ്മാനം നേടിയിട്ടുണ്ട്. തോപ്പിൽ രവി പുരസ്കാരം , അയനം-സി.വി.ശ്രീരാമൻ പുരസ്കാരം തുടങ്ങിയവ നേടിയിട്ടുള്ള വി.ആർ..സുധീഷിൻറെ പല കഥാസമാഹാരങ്ങളും വിവിധ സർവ്വകലാശാലകളിൽ  പാഠ്യപദ്ധതിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

==കൃതികൾ==
* ക്രൂരഫലിതക്കാരൻ ദൈവം 
* ദൈവത്തിന് ഒരു പൂവ് 
* വംശാനന്തര തലമുറ 
* ചോലമരപ്പാതകൾ
* വിമതലൈംഗികം 
* ഒരു എഴുത്തുകാരി അറിയുന്നു 
* വാക്കുകൾ സംഗീതമാകുന്ന കാലം വരുന്നുണ്ട്
* രാജാവിന്റെ മീനുകൾ
* തീയക്കുട്ടികൾ ഇന്നും വിചാരിക്കുന്നു 
* സങ്കടമരം
* കഥപറയും കഥമാമൻ 
* [[കുറുക്കൻ മാഷിൻ്റെ സ്കൂൾ]]
* മരക്കൂട്ടങ്ങൾക്കിടയിലെ നനഞ്ഞ മണ്ണ്
* സുധീഷിൻറെ കഥകൾ 
* എൻറെ പ്രണയ കഥകൾ
* തെരഞ്ഞെടുത്ത കഥകൾ
* പ്രിയപ്പെട്ട കഥകൾ 
* [[ഭവനഭേദനം]]
* നോവൽ വെളിച്ചങ്ങൾ ( പഠനം)
* കഥാന്തരം ( പഠനം)
* ആത്മഗാനം ( ഓർമ )
* സമുദ്രവിപഞ്ചിക ( ലേഖനം )
* ഒറ്റക്കഥാപഠനങ്ങൾ ( പഠനം) 
* എഴുതിയ കാലം ( ഓർമ )
* മലയാളത്തിൻറെ പ്രണയകഥകൾ (എഡിറ്റർ)
* മലയാളത്തിൻറെ പ്രണയകവിതകൾ (എഡിറ്റർ)
* പ്രണയപുസ്തകം (എഡിറ്റർ)
* എം ടി (എഡിറ്റർ)
* മദ്യശാല (എഡിറ്റർ)
* സംഭാഷണം  (എഡിറ്റർ)
* കഥകൾ :പ്രണയത്തിന്റെ ;മരണത്തിന്റെയും (എഡിറ്റർ)
* അനുഭവം ഓർമ്മ യാത്ര
* ക്ഷീര പദം
* പ്രണയചന്ദ്രകാന്തം ( ലേഖനം )

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* ഭവനഭേദനം എന്ന ചെറുകഥയ്ക്ക് 2014-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം&lt;ref name=2014a&gt;{{cite web|title=ടി.പി. രാജീവനും വി.ആർ. സുധീഷിനും  പി.എൻ. ഗോപീകൃഷ്ണനും അക്കാദമി അവാർഡ്|url=http://www.madhyamam.com/kerala/2016/mar/01/181337|website=മാധ്യമം|accessdate=2016 മാർച്ച് 16|archiveurl=https://archive.today/20160316114447/http://www.madhyamam.com/kerala/2016/mar/01/181337|archivedate=2016-03-16|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=തോമസ് മാത്യുവിനും കാവാലം നാരായണപ്പണിക്കർക്കും കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്|url=http://www.janmabhumidaily.com/news385966|website=ജന്മഭൂമി|accessdate=17 മാർച്ച് 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160301111039/http://www.janmabhumidaily.com/news385966|archivedate=2016-03-01|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
ശ്രീകൃഷ്ണൻ എന്ന കഥാസമാഹാരത്തിന്  2019 ഇടശ്ശേരി അവാർഡ് ലഭിച്ചു.

• [[കുറുക്കൻ മാഷിൻ്റെ സ്കൂൾ]] എന്ന ബാലസാഹിത്യത്തിന്  കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡും ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാവും ലഭിച്ചു

{{reflist}}
{{DEFAULTSORT:സുധീഷ്, വി.ആർ.}}
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച വർഷം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളസാഹിത്യനിരൂപകർ]]
[[വർഗ്ഗം:കോഴിക്കോട് ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]


{{Bio-stub}}</text>
      <sha1>mpvhw9cnc8wwo92wuvm8kes165yujd3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616679</id>
      <parentid>4616678</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:25:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616679</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9196" sha1="nqbbby3z22mo4e4yj60xszr0w4m7305" xml:space="preserve">{{prettyurl|V.R.Sudheesh}}
[[പ്രമാണം:Vr sudheesh.jpg|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌]]
[[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]]  [[ചെറുകഥ|ചെറുകഥാ]]കൃത്തും &lt;ref name=&quot;mbb&quot;&gt;[http://buy.mathrubhumi.com/books/autherdetails.php?id=867 മാതൃഭൂമി ബുക്സ് വെബ്സൈറ്റ്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[നിരൂപകൻ|നിരൂപകനുമാണ്‌]] '''വി.ആർ.സുധീഷ്'''.  [[ചേളന്നൂർ]] എസ് എൻ കോളേജിൽ മലയാളം അദ്ധ്യാപകനാണ്&lt;ref name=&quot;mbb&quot;/&gt;

== ജീവിതരേഖ ==
വടകരയിൽ ജനനം.  [[മടപ്പള്ളി ഗവ. കോളേജ്|മടപ്പള്ളി ഗവ. കോളേജിൽ]] നിന്ന് ചരിത്രത്തിൽ ബിരുദവും   [[ബ്രണ്ണൻ കോളേജ്|തലശ്ശേരി ഗവ.ബ്രണ്ണൻ കോളേജിൽ]] നിന്ന് മലയാള സാഹിത്യത്തിൽ എം.എ ബിരുദവും നേടി. [[മദിരാശി സർവ്വകലാശാല|മദിരാശി സർവ്വകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് എം.ഫിൽ ബിരുദം നേടിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=179 |title=പുഴ.കോമിൽ വി.ആർ. സുധീഷിനെ കുറിച്ച കുറിപ്പ് |access-date=2010-01-23 |archive-date=2010-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100901211649/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=179 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; തുടർന്ന് എസ്.എൻ.ട്രസ്റ്റിനു കീഴിലുള്ള കോളേജുകളിൽ അദ്ധ്യാപകനായി. ഇപ്പോൾ ചേളന്നൂർ എസ്.എൻ.കോളേജിൽ ജോലിയിൽ നിന്നും വിരമിച്ചു . വിവാഹിതനാണ്. ഒരു മകളുണ്ട്.

== ചെറുകഥാസാഹിത്യത്തിൽ ==
[[File:Vr sudheesh mm baheer ashamenon.jpg|thumb|എം.എംബഷീർ, വി.ആർ സുധീഷ്, ആഷാമേനോൻ, സാറാജോസഫ്, അംബികാസുതൻ മാങ്ങാട് എന്നിവർ കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ പരിസ്ഥിതിയും കഥാഭാവനയും എന്ന വിഷയത്തിൽ ചർച്ചനടത്തുന്നു.]]
വിദ്യാർത്ഥിജീവിതകാലത്തു തന്നെ എഴുത്തിൽ സജീവമായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. [[മാതൃഭൂമി]] ആഴ്ചപ്പതിപ്പിന്റെ ബാലപംക്തി,[[ചന്ദ്രിക ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]], [[ദേശാഭിമാനി വാരിക]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് ആദ്യകാല രചനകൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടത്. ഇതിനു പുറമെ ലയം എന്ന പേരിൽ ഒരു ഇൻലന്റ് മാസിക സ്വയം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു. [[മടപ്പള്ളി കോളേജ്]] വിദ്യാർത്ഥിയായിരിക്കുമ്പോൾ  [[കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലാ കലോത്സവം|കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലാ കലോത്സവത്തിൽ]] ചെറുകഥാ മത്സരത്തിൽ സമ്മാനം നേടിയിട്ടുണ്ട്. തോപ്പിൽ രവി പുരസ്കാരം , അയനം-സി.വി.ശ്രീരാമൻ പുരസ്കാരം തുടങ്ങിയവ നേടിയിട്ടുള്ള വി.ആർ..സുധീഷിൻറെ പല കഥാസമാഹാരങ്ങളും വിവിധ സർവ്വകലാശാലകളിൽ  പാഠ്യപദ്ധതിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

==കൃതികൾ==
* ക്രൂരഫലിതക്കാരൻ ദൈവം 
* ദൈവത്തിന് ഒരു പൂവ് 
* വംശാനന്തര തലമുറ 
* ചോലമരപ്പാതകൾ
* വിമതലൈംഗികം 
* ഒരു എഴുത്തുകാരി അറിയുന്നു 
* വാക്കുകൾ സംഗീതമാകുന്ന കാലം വരുന്നുണ്ട്
* രാജാവിന്റെ മീനുകൾ
* തീയക്കുട്ടികൾ ഇന്നും വിചാരിക്കുന്നു 
* സങ്കടമരം
* കഥപറയും കഥമാമൻ 
* [[കുറുക്കൻ മാഷിൻ്റെ സ്കൂൾ]]
* മരക്കൂട്ടങ്ങൾക്കിടയിലെ നനഞ്ഞ മണ്ണ്
* സുധീഷിൻറെ കഥകൾ 
* എൻറെ പ്രണയ കഥകൾ
* തെരഞ്ഞെടുത്ത കഥകൾ
* പ്രിയപ്പെട്ട കഥകൾ 
* [[ഭവനഭേദനം]]
* നോവൽ വെളിച്ചങ്ങൾ ( പഠനം)
* കഥാന്തരം ( പഠനം)
* ആത്മഗാനം ( ഓർമ )
* സമുദ്രവിപഞ്ചിക ( ലേഖനം )
* ഒറ്റക്കഥാപഠനങ്ങൾ ( പഠനം) 
* എഴുതിയ കാലം ( ഓർമ )
* മലയാളത്തിൻറെ പ്രണയകഥകൾ (എഡിറ്റർ)
* മലയാളത്തിൻറെ പ്രണയകവിതകൾ (എഡിറ്റർ)
* പ്രണയപുസ്തകം (എഡിറ്റർ)
* എം ടി (എഡിറ്റർ)
* മദ്യശാല (എഡിറ്റർ)
* സംഭാഷണം  (എഡിറ്റർ)
* കഥകൾ :പ്രണയത്തിന്റെ ;മരണത്തിന്റെയും (എഡിറ്റർ)
* അനുഭവം ഓർമ്മ യാത്ര
* ക്ഷീര പദം
* പ്രണയചന്ദ്രകാന്തം ( ലേഖനം )

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* [[ഭവനഭേദനം]] എന്ന ചെറുകഥയ്ക്ക് 2014-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം&lt;ref name=2014a&gt;{{cite web|title=ടി.പി. രാജീവനും വി.ആർ. സുധീഷിനും  പി.എൻ. ഗോപീകൃഷ്ണനും അക്കാദമി അവാർഡ്|url=http://www.madhyamam.com/kerala/2016/mar/01/181337|website=മാധ്യമം|accessdate=2016 മാർച്ച് 16|archiveurl=https://archive.today/20160316114447/http://www.madhyamam.com/kerala/2016/mar/01/181337|archivedate=2016-03-16|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=തോമസ് മാത്യുവിനും കാവാലം നാരായണപ്പണിക്കർക്കും കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്|url=http://www.janmabhumidaily.com/news385966|website=ജന്മഭൂമി|accessdate=17 മാർച്ച് 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160301111039/http://www.janmabhumidaily.com/news385966|archivedate=2016-03-01|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
[[ശ്രീകൃഷ്ണൻ]] എന്ന കഥാസമാഹാരത്തിന്  2019 ഇടശ്ശേരി അവാർഡ് ലഭിച്ചു.

• [[കുറുക്കൻ മാഷിൻ്റെ സ്കൂൾ]] എന്ന ബാലസാഹിത്യത്തിന്  കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡും ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാവും ലഭിച്ചു

{{reflist}}
{{DEFAULTSORT:സുധീഷ്, വി.ആർ.}}
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച വർഷം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളസാഹിത്യനിരൂപകർ]]
[[വർഗ്ഗം:കോഴിക്കോട് ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]


{{Bio-stub}}</text>
      <sha1>nqbbby3z22mo4e4yj60xszr0w4m7305</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജർമ്മൻ ഭാഷ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15487</id>
    <revision>
      <id>4616592</id>
      <parentid>3939994</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:34:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616592</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13608" sha1="hmbr6qov7oeh0j5gbubu8ch6xafhwd5" xml:space="preserve">{{prettyurl|German Language}}
{{Infobox Language
|name=ജെർമൻ
|nativename={{lang|de|Deutsch}}
|familycolor=ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ
|pronunciation=[dɔʏ̯tʃ]
|states=ജെർമനി, ഓസ്ട്രിയ, സ്വിറ്റ്സർ ലാൻഡ്, Liechtenstein, Luxembourg, and in some border areas, Belgium, Italy and Russia as a minority language and Alsace in the form of a dialect.  
|region=[[Central Europe]], [[Western Europe]]
|speakers=Native speakers: ca. 105 million &lt;ref name=natgeo2006 /&gt;&lt;ref&gt;SIL Ethnologue (2006). 95 million speakers of [[Standard German]]; 95 million including Middle and Upper [[German dialects]]; 120 million including [[Low Saxon]] and [[Yiddish]].&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;Non-native speakers: ca. 80 million&lt;ref name=natgeo2006 /&gt; &lt;ref name=natgeo2006&gt;{{cite book
  | authorlink = നാഷണൽ ജിയോഗ്രാഫിക്ക്
  | title = National Geographic Collegiate Atlas of the World
  | publisher = ആർ.ആർ ഡോണല്ലി ആൻഡ് സൺസ് കമ്പനി
  | date = 2006
  | month = ഏപ്രിൽ
  | location = വില്ലാർഡ്, ഓഹിയോ
  | pages = 257–270
 | isbn = Regular:0-7922-3662-9, 978-0-7922-3662-7. Deluxe:0-7922-7976-X, 978-0-7922-7976-1 }}&lt;/ref&gt;
|rank=10
|fam1=[[ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ ഭാഷകൾ|ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ]]
|fam2=[[ജെർമാനിക്ക് ഭാഷകൾ|ജെർമാനിക്ക്]]
|fam3=[[പടിഞ്ഞാറൻ ജെർമാനിക്ക് ഭാഷകൾ|പടിഞ്ഞാറൻ ജെർമാനിക്ക്]]
|script=[[Latin alphabet]] ([[German alphabet|German variant]])
|nation=&lt;!--Do not remove mentions with a source and do not add them without!!!--&gt;
[[Austria]]&lt;br /&gt;[[ബെൽജിയം]]&lt;br /&gt;[[Province of Bolzano-Bozen]], [[ഇറ്റലി]]&lt;br /&gt;[[ജെർമനി]]&lt;br /&gt;[[Liechtenstein]]&lt;br /&gt;[[Luxembourg]]&lt;br /&gt;[[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്]]&lt;br /&gt;[[യൂറോപ്പിയൻ യൂണിയൻ]] &lt;small&gt;(official and working language)&lt;/small&gt;
----
'''Further official standings in:'''

[[Krahule|Krahule/Blaufuß]], [[Slovakia]] &lt;small&gt;(Official municipal language)&lt;/small&gt;&lt;ref name='europa-slok'&gt;[http://ec.europa.eu/education/policies/lang/languages/langmin/euromosaic/slok1_de.html EUROPA - Allgemeine &amp; berufliche Bildung - Regional- und Minderheitensprachen der Europäischen Union - Euromosaik-Studie&lt;!-- Bot generated title --&gt;]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
[[Namibia]] &lt;small&gt;(National language; official language 1984–90)&lt;/small&gt; &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.az.com.na/fileadmin/pdf/2007/deutsch_in_namibia_2007_07_18.pdf|title=Deutsch in Namibia|publisher=Supplement of the Allgemeine Zeitung|date=2007-08-18|accessdate=2008-06-23|format=PDF|language=de|archive-date=2008-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20080624233949/http://www.az.com.na/fileadmin/pdf/2007/deutsch_in_namibia_2007_07_18.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;[[Poland]]&lt;small&gt;(Auxiliary language in several municipalities)&lt;/small&gt; &lt;ref&gt;[http://www.wochenblatt.pl/de/index.php3?id_art=279 SCHLESISCHES WOCHENBLATT - Die größte deutsch-polnische Zeitung der deutschen Minderheit in Polen. Information, Kultur, Politik, Service&lt;!-- Bot generated title --&gt;]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;[[Vatican City]] &lt;small&gt;(Administrative and commanding language of the [[Swiss Guard]])&lt;/small&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.vds-ev.de/verein/aha/aha.php |title=Verein Deutsche Sprache e.V. - Prominente Mitglieder und Ehrenmitglieder&lt;!-- Bot generated title --&gt; |access-date=2008-06-25 |archive-date=2009-07-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090704082636/http://www.vds-ev.de/verein/aha/aha.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
----
'''Recognised minority language in:'''

[[Czech Republic]] &lt;ref&gt;[http://ec.europa.eu/education/policies/lang/languages/langmin/euromosaic/cz1_de.html EUROPA - Allgemeine &amp; berufliche Bildung - Regional- und Minderheitensprachen der Europäischen Union - Euromosaik-Studie&lt;!-- Bot generated title --&gt;]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;[[Denmark]] &lt;ref&gt;[http://ec.europa.eu/education/policies/lang/languages/langmin/euromosaic/da1_en.html EUROPA - Education and Training - Europa - Regional and minority languages - Euromosaïc study&lt;!-- Bot generated title --&gt;]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;[[Hungary]] &lt;ref&gt;http://ec.europa.eu/education/policies/lang/languages/langmin/euromosaic/hu_de.pdf&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;[[Romania]] &lt;ref&gt;[http://www.siebenbuerger.de/zeitung/artikel/alteartikel/223-deutsche-minderheit-in-rumaenien.html SbZ - Deutsche Minderheit in Rumänien: „Zimmerpflanze oder Betreuungs-Objekt“ - Informationen zu Siebenbürgen und Rumänien&lt;!-- Bot generated title --&gt;]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;[[Slovakia]] &lt;ref name=natgeo2006 /&gt;,&lt;ref name='europa-slok'/&gt;
|iso1=de
|iso2b=ger
|iso2t=deu
|lc1=deu|ld1=Modern German
|lc2=gmh|ld2=Middle High German
|lc3=goh|ld3=Old High German
|lc4=gsw|ld4=Swiss German
|lc5=swg|ld5=Swabian German
|lc6=gct|ld6=Alemán Coloniero
|lc7=wae|ld7=Walser German
|lc8=bar|ld8=Austro-Bavarian
|lc8=bar|ld9=Saxon-Thuringian Dialect
|lc9=yid|ld10=Yiddish
|lc10=mhn|ld11=Mócheno
|lc11=nds|ld12=Low German
|lc12=sxu|ld13=Upper Saxon
|lc13=cim|ld14=Cimbrian
|lc14=sli|ld15=Lower Silesian language
|lc15=wep|ld16=Westphalian|ll15=Westphalian language
|lc17=pfl|ld17=Palatinate German
|lc18=pdt|ld18=Plautdietsch
|lc19=vmf|ld19=Main-Franconian
|lc20=ksh|ld20=Kölsch|ll21=Kölsch language
|lc21=pdc|ld21=Pennsylvania German language
|lc22=geh|ld22=Hutterite German
|lc23=ltz|ld23=Luxembourgish language
|lc24=rip|ld24=Ripuarian (language)|Ripuarian
|lc25=uln|ld25=Unserdeutsch
|sil=GER
|map=[[പ്രമാണം:Legal status of German in the world.svg|center|315px]][[File:Legal status of German in Europe.svg|center|315px]]
}}

[[ഇന്തൊ-യൂറോപ്യൻ ഭാഷകൾ|ഇന്തൊ-യൂറോപ്യൻ ഭാഷകളിലെ]] പ്രമുഖ ഭാഷയായ ഇത് [[ജർമ്മനി]], [[ഓസ്ട്രിയ]], [[ലക്സംബർഗ്ഗ്]], [[ബെൽജിയം]], [[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്]] തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലെ 12 കോടിയോളം ആളുകൾ സംസാരിക്കുന്നു.

ലോകത്തിലെ പ്രധാന ഭാഷകളുടെ പട്ടികയിൽ പെടുന്ന ജർമ്മൻ ഭാഷയാണ് യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിൽ മാതൃഭാഷ എന്ന നിലയിൽ കൂടുതൽ പേർ സംസാരിക്കുന്ന ഭാഷയും. ലത്തീൻ, ഗ്രീക്ക് ഭാഷകളിൽ നിന്നുള്ള നിരവധി പദങ്ങളും അപൂർവ്വമായി ഫ്രഞ്ച്, ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങളും ജർമ്മൻ ഭാഷയിൽ ഉപയോഗിച്ചു വരുന്നു.

ജർമ്മൻ ഭാഷയുടേത് ലത്തീൻ അക്ഷരമാലയാണ്. ലത്തീൻ അക്ഷരമാലയിലെ 26 അക്ഷരങ്ങൾക്ക് പുറമേ മൂന്ന് സ്വര ചിഹ്നങ്ങളും (Ä/ä, Ö/ö,  Ü/ü), സ്സ (ß) എന്ന ഒരു അക്ഷരവും കൂടുതലായുണ്ട്.

==യൂറോപ്പിന് പുറത്ത് ജർമ്മൻ ഭാഷ സംസാരിക്കുന്നവരുടെ സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ==

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! scope=&quot;col&quot; | രാഷ്ട്രം 
! scope=&quot;col&quot; | German speaking population (outside Europe)&lt;ref name=&quot;Handwörterbuch&quot;&gt;[http://www.bpb.de/wissen/08937231579775312662617270950640,1,0,Auslandsdeutsche.html#art1 Handwörterbuch des politischen Systems der Bundesrepublik] (in German). Source lists &quot;German expatriate citizens&quot; only for Namibia and South Africa!&lt;/ref&gt;
|-
| {{flag|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ}} || {{nts|5,000,000}}
|-
| {{flag|ബ്രസീൽ}} || {{nts|3,000,000}}
|-
| {{flag|അർജന്റീന}} || {{nts|1,400,000}}
|-
| {{flag|കാനഡ}} || {{nts|450,000}}&lt;ref name=&quot;Handwörterbuch&quot; /&gt; – 620,000&lt;ref name=&quot;Statcan&quot;&gt;{{cite web |url=http://www12.statcan.ca/english/census06/data/topics/RetrieveProductTable.cfm?ALEVEL=3&amp;APATH=3&amp;CATNO=&amp;DETAIL=0&amp;DIM=&amp;DS=99&amp;FL=0&amp;FREE=0&amp;GAL=0&amp;GC=99&amp;GK=NA&amp;GRP=1&amp;IPS=&amp;METH=0&amp;ORDER=1&amp;PID=89189&amp;PTYPE=88971&amp;RL=0&amp;S=1&amp;ShowAll=No&amp;StartRow=1&amp;SUB=705&amp;Temporal=2006&amp;Theme=70&amp;VID=0&amp;VNAMEE=&amp;VNAMEF=&amp;GID=837928 |title=Statistics Canada 2006 |publisher=2.statcan.ca |date=2010-01-06 |accessdate=2010-03-15 |archive-date=2018-12-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225074451/http://www12.statcan.ca/english/census06/data/topics/RetrieveProductTable.cfm?ALEVEL=3&amp;APATH=3&amp;CATNO=&amp;DETAIL=0&amp;DIM=&amp;DS=99&amp;FL=0&amp;FREE=0&amp;GAL=0&amp;GC=99&amp;GK=NA&amp;GRP=1&amp;IPS=&amp;METH=0&amp;ORDER=1&amp;PID=89189&amp;PTYPE=88971&amp;RL=0&amp;S=1&amp;ShowAll=No&amp;StartRow=1&amp;SUB=705&amp;Temporal=2006&amp;Theme=70&amp;VID=0&amp;VNAMEE=&amp;VNAMEF=&amp;GID=837928 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flag|മെക്സിക്കോ}} || {{nts|200,000}}
|-
| {{flag|ഓസ്ട്രേലിയ}} || {{nts|110,000}}
|-
| {{flag|ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക}} || {{nts|75,000}} (German expatriate citizens alone)&lt;ref name=&quot;Handwörterbuch&quot; /&gt;
|-
| {{flag|ചിലി}} || {{nts|40,000}}
|-
| {{flag|പരാഗ്വേ}} || {{nts|30,000}} – 40,000
|-
| {{flag|ന്യൂസീലൻഡ്}} || {{nts|37,500}}
|-
| {{flag|നമീബിയ}} || {{nts|30,000}} (German expatriate citizens alone)&lt;ref name=&quot;Handwörterbuch&quot; /&gt;
|-
| {{flag|വെനിസ്വേല}} || {{nts|10,000}}
|-
| {{flag|ജോർദാൻ}} || {{nts|50,000}}
|} 


{{lang-stub|German Language}}

==അവലംബം==
{{Reflist|colwidth=30em}}

==ഗ്രന്ഥസൂചിക==
{{Refbegin}}
* [[Fausto Cercignani]], ''The Consonants of German: Synchrony and Diachrony'', Milano, Cisalpino, 1979.
* [[Michael Clyne]], ''The German Language in a Changing Europe'' (1995) ISBN 0-521-49970-4
* [[George Oliver Curme|George O. Curme]], ''A Grammar of the German Language'' (1904, 1922)—the most complete and authoritative work in English
* Anthony Fox, ''The Structure of German'' (2005) ISBN 0-19-927399-5
* W.B. Lockwood, ''German Today: The Advanced Learner's Guide'' (1987) ISBN 0-19-815850-5
* Ruth H. Sanders. ''German: Biography of a Language''  (Oxford University Press; 2010) 240 pages. Combines linguistic, anthropological, and historical perspectives in a &quot;biography&quot; of German in terms of six &quot;signal events&quot; over millennia, including the Battle of Kalkriese, which blocked the spread of Latin-based language north.
{{Refend}}

==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{Sister project links | wikt=Category:German language| commons=Category:German language| b=no| n=no| q=German proverbs| s=no| v=Topic:German| voy=German phrasebook| species=no| d=Q188}}
{{Wikibooks|BLL German}}
{{Wikibooks|German}}
{{InterWiki|code=de}}
*{{Wikisource-inline|list=
** &quot;[[s:1911 Encyclopædia Britannica/German language|German language]]&quot;, [[Encyclopædia Britannica]], 11th ed., 1911
** [[Mark Twain]], [[s:The Awful German Language|The Awful German Language]], 1880
** [[Carl Schurz]], [[s:The German Mothertongue|The German Mothertongue]], 1897
}}
*{{dmoz|Science/Social_Sciences/Linguistics/Languages/Natural/Indo-European/Germanic/German|German (language)}}
*[http://www.translation-vocabulary.com/ German vocabulary] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121017123240/http://www.translation-vocabulary.com/ |date=2012-10-17 }}, a German language vocabulary resource.
*[http://www.collinsdictionary.com/dictionary/english-german Collins online English-German Dictionary]
*[http://www.hablaa.com/ German dictionary] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130805053036/http://hablaa.com/ |date=2013-08-05 }} English - German Online Dictionary
*[http://www.goethe.de/enindex.htm The Goethe Institute]: German Government sponsored organisation for the promotion of the German language and culture.
*[http://fsi-language-courses.org/Content.php?page=German US Foreign Service Institute German courses] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130730235546/http://www.fsi-language-courses.org/Content.php?page=German |date=2013-07-30 }}
&lt;!--======================== {{No more links}} ============================
    | PLEASE BE CAUTIOUS IN ADDING MORE LINKS TO THIS ARTICLE. Wikipedia  |
    | is not a collection of links nor should it be used for advertising. |
    |                                                                     |
    |           Excessive or inappropriate links WILL BE DELETED.         |
    | See [[Wikipedia:External links]] &amp; [[Wikipedia:Spam]] for details.  |
    |                                                                     |
    | If there are already plentiful links, please propose additions or   |
    | replacements on this article's discussion page, or submit your link |
    | to the relevant category at the Open Directory Project (dmoz.org)   |
    | and link back to that category using the {{dmoz}} template.         |
    ======================= {{No more links}} =============================--&gt;

{{Germanic languages}}
{{Germany topics}}
{{Official EU languages}}
{{Languages of Europe}}

[[വർഗ്ഗം:ഭാഷകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജർമ്മൻ ഭാഷ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ ഭാഷകൾ‎]]</text>
      <sha1>hmbr6qov7oeh0j5gbubu8ch6xafhwd5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചേരസാമ്രാജ്യം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15874</id>
    <revision>
      <id>4616542</id>
      <parentid>4593067</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:23:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616542</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="40591" sha1="f6e9khckktaqa4opf0ylb3br4lzbe2e" xml:space="preserve">{{prettyurl|Chera dynasty}}
{{Infobox Former Country
|conventional_long_name = ചേര സാമ്രാജ്യം (കേരളപുത്രന്മാർ) 
|common_name = ചേര സാമ്രാജ്യം
|continent   = ഏഷ്യ
|region      = തെക്കു-കിഴക്കേ ഏഷ്യ
|country     = ഇന്ത്യ
|era         = മദ്ധ്യയുഗം
|status      = സാമ്രാജ്യം
|event_start = 
|year_start  = ബി.സി.ഇ  5-ആം നൂറ്റാണ്ട്
|date_start  = 
|event1      = ആദ്യകാല ചേരന്മാരുടെ ഉദയം
|date_event1 = 
|event_end   = [[ചോളസാമ്രാജ്യം|ചോളന്മാരുടെയും]] [[Rashtrakuta|രാഷ്ട്രകുടന്മാരുടെയും]] തുടരെയുള്ള ആക്രമണം
|year_end    = 1102 
|event2      = പിൽക്കാലചേരന്മാരുടെ ഉദയം
|date_event2 = 800 സി.ഇ.
|p1          = 
|flag_p1     = 
|s1          = സാമൂതിരി
|flag_s1     = 
|s2          = കൊച്ചി|കൊച്ചി
|flag_s2     = Flag of the Kingdom of Cochin.svg
|s3          = തിരുവിതാംകൂർ
|flag_s3     = Travancore.jpg
|image_flag  = Flag of Chera dynasty.svg
|image_coat  =
|image_map   = Chera kingdom, southern India.svg
|image_map_caption = ചേരസാമ്രാജ്യത്തിന്റെ വിസ്തൃതി
|capital           = '''ആദ്യകാല ചേരന്മാർ:''' കുഴുമൂർ, [[വഞ്ചി|വഞ്ചിമുത്തൂർ]], കാരൂർ, തോണ്ടി  &lt;br /&gt; '''രണ്ടാം ചേരന്മാർ:''' [[Kodungallur|മഹോദയപുരം]], [[Kollam|കുലശേഖരപുരം]]
|common_languages  = [[തമിഴ്|പഴയതമിഴ്]]
|religion          = [[ദ്രാവിഡർ]] [[Hinduism|ഹിന്ദുമതം]] [[ബുദ്ധമതം]] [[ ജൈനമതം ]]
|government_type   = രാജഭരണം
|leader1           = [[നെടും ചേരലാതൻ]]
|year_leader1      = 
|leader2           = [[ചെങ്കുട്ടുവൻ ചേരൻ]]
|year_leader2      = 
|title_leader      =[[ ഉതിയൻ ചേരലാതൻ ]] 
|legislature       = 
|stat_year1   = 
|stat_area1   = 
|today        = {{flag|India}}
|}}
{{Chera Dynasty}}
{{Keralahistory}}
{{HistoryOfSouthAsia}}
BCE അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടു മുതൽ CE12-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ തെക്കേ [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] കേരളത്തിൽ  നിലനിന്നിരുന്ന സാമ്രാജ്യമാണ് '''ചേര സാമ്രാജ്യം'''. ഇംഗ്ലീഷ്: Chera Dynasty. '''കേരളപുത്രർ'''&lt;ref&gt;Keay, John (2000) [2001]. India: A history. India: Grove Press. ISBN 0802137970.&lt;/ref&gt; എന്നും അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.&lt;ref&gt;Bhanwar Lal Dwivedi (1994). Evolution of Education Thought in India. Northern Book Centre. p. 164. ISBN 978-81-7211-059-8. Retrieved 10 October 2012.&lt;/ref&gt; ആദ്യകാല ചേരർ [[മലബാർ]] തീരം, മധ്യകേരളം, [[കോയമ്പത്തൂർ]], [[സേലം]] എന്നീ സ്ഥലങ്ങൾ ഭരിച്ചിരുന്നു. ചേരന്മാർ ഭരിച്ചിരുന്ന ഈ പ്രദേശങ്ങൾ ഇന്നത്തെ [[കേരളം|കേരളത്തിന്റെയും]] പടിഞ്ഞാറൻ  [[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്‌നാട്ടിന്റെയും]] ഭാഗങ്ങളായിരുന്നു.  ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മറ്റ് രണ്ട് പ്രാചീന രാജവംശങ്ങൾ [[ചോഴസാമ്രാജ്യം|ചോഴരും]] [[പാണ്ഡ്യ സാമ്രാജ്യം|പാണ്ഡ്യരുമായിരുന്നു]]. [[സംഘകാലം|സംഘകാലഘട്ടത്തോടെ]]  (ക്രി.മു. 100 - 200) തന്നെ ഈ മൂന്നു രാജവംശങ്ങളും മൂവേന്തർ എന്ന പേരിൽ നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു&lt;ref&gt;പണ്ടത്തെ മലയാളക്കര, കെ.ടി. രാമവർമ്മ&lt;/ref&gt;.  സംഘകാലം പഴയ ദ്രാവിഡ ഭാഷയുടേയും [[തമിഴ് സാഹിത്യം|സാഹിത്യത്തിന്റേയും]] വളർച്ചയിലെ ഒരു സുവർണ്ണകാലമായിരുന്നു.  ചേര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഭരണകാലഘട്ടം രണ്ടായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആദ്യകാല ചേര സാമ്രാജ്യം  സംഘകാലത്തും രണ്ടാം ചേര സാമ്രാജ്യം ക്രി.വ 800 മുതൽ 1102 വരെയുമാണ്.&lt;ref&gt;തിരഞ്ഞെടുത്ത കൃതികൾ, പ്രൊഫ. ഇളംകുളം കുഞ്ഞൻ പിള്ള file&lt;/ref&gt; കേരളത്തിൽ ചേരന്മാർക്കൊപ്പം  വടക്ക് ഏഴിമല രാജവംശവും തെക്ക് ആയ് രാജവംശവും നിലനിന്നിരുന്നു.

==പേരിനുപിന്നിൽ ==
ചേരമാർ, ചേരർ,......

മലകൾ തമ്മിൽ ചേർന്നത് എന്നർത്ഥം വരുന്ന ചേരൽ എന്ന വാക്കിൽ നിന്നാണ് ചേരരുടെ പദോല്പത്തി എന്നു കരുതുന്നു &lt;ref name=&quot;Menon1967&quot;&gt;A Survey of Kerala History by A. Sreedhara Menon – Kerala (India) – 1967&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sivaraja Pillai, ''The Chronology of the Early Tamils – Based on the Synchronistic Tables of Their Kings, Chieftains and Poets Appearing in the Tamil Sangam Literature''.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Smith1999&quot;&gt;{{cite book|author=Vincent A. Smith|title=The Early History of India|url=https://books.google.com/books?id=8XXGhAL1WKcC|accessdate=29 September 2012|date=1 January 1999|publisher=Atlantic Publishers &amp; Dist|isbn=978-81-7156-618-1}}&lt;/ref&gt; സംസ്കൃതത്തിൽ കേരളപുത്രർ എന്നും രേഖപ്പെടുത്തിക്കാണുന്നുണ്ട്. [[അശോകചക്രവർത്തി|അശോകന്റെ]] ഗിർണാർ ശാസനങ്ങളിൽ കേടലപുത്ത എന്നാണു പാലി ഭാഷയിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. &lt;ref&gt;Keay, John (2000) [2001]. India: A history. India: Grove Press. ISBN 0802137970.&lt;/ref&gt; എറിത്രിയൻ പെരിപ്ലസിൽ കേലോബോത്രാസ് എന്നാണ് പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;Caldwell1998&quot;&gt;{{cite book|author=Robert Caldwell|title=A Comparative Grammar of the Dravidian Or South-Indian Family of Languages|url=https://books.google.com/books?id=5PPCYBApSnIC&amp;pg=PA92|accessdate=1 August 2012|date=1 December 1998|publisher=Asian Educational Services|isbn=978-81-206-0117-8|page=92}}&lt;/ref&gt; 

നൂറ്റാണ്ടിൽ ആദ്യകാലത്തോടെ തന്നെ  ചേര സാമ്രാജ്യം  വിസ്ത്രൃതി പ്രാപിച്ച് തമിഴ്നാട്ട്ന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗങ്ങളിലും   കേരളത്തിന്റെ സമുദ്രാതിർത്തി വരെയും ചെന്നെത്തി.   ചേരരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ സംസ്ഥാനങ്ങളും സമൂഹങ്ങളും നിലവിൽ വന്നു. ചേരതലസ്ഥാനം ഇന്നത്തെ കരൂർ ആണെന്നു കരുതുന്നു. ടോളമി ഇതിനെ കരവ്ര എന്ന് പരാമർശിച്ചുകാണുന്നു. പേരാർ നദിക്കും പെരിയാർ നദിക്കും ഇടയിലുള്ള എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളും കയ്യടക്കിവാണ ചേരർക്ക് രണ്ട് തുറമുഖനഗരങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഒന്ന് തൊണ്ടി (തിണ്ടിസ്) മറ്റൊന്ന് മുസിരി അഥവാ മുചിരി. ഇവ രണ്ടും ഇന്ന് കേരളത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. റോമക്കാരുമായുള്ള വാണിജ്യത്തിലൂടെയാണ് ചേരർ അഭിവൃദ്ധിപ്രാപിച്ചത്. [https://ml.m.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%95%E0%B5%8A%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%99%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%82%E0%B5%BC കൊടുങ്ങല്ലൂ]രിനടുത്ത്  മുച്ചിറി എന്ന പുരാതന തുറമുഖമാണ് മുസിരിസ് എന്ന് അനുമാനിക്കുന്ന തരത്തിൽ പുരാവസ്തുഗവേഷകർ എത്തിച്ചേർന്നിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;Pattanam richest Indo-Roman site on Indian Ocean rim.&quot; The Hindu. May 3, 2009.&lt;/ref&gt;

ചേരന്മാർ അയൽരാജ്യങ്ങളായ പാണ്ഡ്യരും ചോളരുമായി നിരന്തരം യുദ്ധത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു. ചേരർ ഒരു സമയത്ത് രണ്ടു രാജ്യക്കാരെയും അവരുടെ സാമന്തരാജ്യങ്ങളേയും പരജയപ്പെടുത്തി കപ്പം വാങ്ങിയിരുന്നതായി കരുതുന്നു. കദംബരുമായും ബനവാസികളുമായും യവനരുമായും സമുദ്രതീരത്ത് ചേരർ യുദ്ധം ചെയ്തിരുന്നതായും രേഖകൾ ഉണ്ട്. നിരവധി കപ്പൽ വ്യൂഹങ്ങൾ ചേരസാമ്രാജ്യത്തിൽ ഉണ്ടായുരുന്നു. രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിനു ശേഷം റോമക്കാരുമായുള്ള ലാഭകരമായ കച്ചവടം കുറഞ്ഞതോടെ ചേരരുടെ ശക്തി ക്ഷയിച്ചുവന്നു. &lt;ref&gt; &quot;Ancient India: A History Textbook for Class XI (1999)&quot; Ram Mohan Sharma; National Council of Educational Research and Training, India&lt;/ref&gt;
==അതിരുകളും ഭരണകേന്ദ്രങ്ങളും==

ആദിചേര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനം വഞ്ചിമുത്തൂർ, കരൂർ എന്നിവ ആയിരുന്നു. ഈ സ്ഥലങ്ങൾ ഇന്ന് എവിടെയാണ്‌ എന്നതിൽ ചരിത്രകാരന്മാർക്ക് ഏകാഭിപ്രായത്തിലെത്തിച്ചേരാനായിട്ടില്ല. ആദിചേര സാമ്രാജ്യം കേരളത്തിൽ ഭാരതപ്പുഴയുടെ തീരങ്ങളിലൂടെ [[കൊച്ചി|കൊച്ചിക്ക്]] അടുത്ത പ്രദേശങ്ങളും തെക്ക് പമ്പ വരെയും  തമിഴ്‌നാട്ടിലെ [[കോയമ്പത്തൂർ]], [[നാമക്കൽ]], [[കരൂർ]], [[സേലം]], [[ഈറോഡ്]] എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ വരെ വ്യാപിച്ചു കിടന്നതായി കരുതുന്നു. കുടനാട് എന്ന് അക്കാലത്ത് അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന കേരളതീരത്തേക്ക് കാരൂർ ആസ്ഥാനമായിരുന്ന ആദിചേരന്മാരുടെ സ്വാധീനം വ്യാപിപ്പിച്ചത് വേൽകെഴുകുട്ടുവൻ എന്നും ചെങ്കുട്ടുവൻ എന്നും വിളിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ചേരരാജാവാണു&lt;ref&gt;പണ്ടത്തെ മലയാളക്കര, കെ.ടി. രാമവർമ്മ&lt;/ref&gt;.  ഇവർക്ക് പൊരുന്നൈത്തുറയൻ എന്ന അപരനാമവും ഉണ്ടായിരുന്നു. പൊരുന്നൈ നദിക്കരയുടെ ([[പെരിയാർ|പൂർണ നദി]]) അധിപൻ എന്നാണതിനർത്ഥം. 

കേരളത്തിൽ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരിന്]] അടുത്ത് വഞ്ചി [[തിരുവഞ്ചിക്കുളം|(തിരുവഞ്ചിക്കുളം)]] രണ്ടാംചേര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായിരുന്നു.   എന്നാൽ അപ്പോഴേക്ക് സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ കിഴക്കൻ അതിർത്തി കോയമ്പത്തൂർ പ്രദേശങ്ങളിൽ ഒതുങ്ങിയിരുന്നു.  പിൽക്കാലത്ത് കൊടുങ്ങല്ലൂരിനു തെക്കോട്ട് കൊല്ലം വരെ ഇവരുടെ സ്വാധീനം വ്യാപിക്കുന്നുണ്ട്.   തന്ത്രപൂർവം ശത്രുരാജ്യങ്ങളുമായി [[വിവാഹം|വിവാഹബന്ധങ്ങളിലൂടെയും]] മറ്റും രാഷ്ട്രീയ സഖ്യങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നുവെങ്കിലും അയൽ രാജ്യങ്ങളുമായി, വിശേഷിച്ച് ചോളന്മാരുമായി, ചേരരാജാക്കന്മാർ  തുടർച്ചയായി യുദ്ധം ചെയ്തിരുന്നു. ഏതാണ്ട് ഒരു നൂറു കൊല്ലം നീണ്ടു നിന്ന നിരന്തരമായ ചോള-ചേര യുദ്ധമാണു ഈ രണ്ടാം സാമ്രാജ്യത്തെ ശിഥിലമാക്കിയതെന്ന് പ്രൊഫ. ഇളംകുളം കുഞ്ഞൻ പിള്ള അഭിപ്രായപ്പെടുന്നുണ്ട്.
[[File:Periplous of the Erythraean Sea.svg|thumb|300px|''പെരിപ്ലസ് ഓഫ് ദി എറീത്രിയൻ സീ''യിലെ പേരുകൾ, വഴികൾ, പ്രധാന വാണിജ്യകാരകങ്ങൾ]]

ആദിചേരന്മാരുടെ കാലം മുതൽ തന്നെ അവർ ഭരിച്ചിരുന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ വിദേശവാണിജ്യം വളരെ സജീവമായിരുന്നു.  സുഗന്ധ ദ്രവ്യങ്ങൾ, ആനക്കൊമ്പ്, തടി, മുത്ത്, [[രത്നം|രത്നങ്ങൾ]] തുടങ്ങിയവ മലബാർ തീരത്തുകൂടെ [[ഈജിപ്ത്]], [[റോമാ സാമ്രാജ്യം|റോം]], [[ഗ്രീസ്]], ഫിനീഷ്യ, [[അറേബ്യ]], [[മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]], [[പേർഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് കയറ്റി അയച്ചിരുന്നു. [[കൊല്ലം]], [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ]], [[തൃശ്ശൂർ|തൃശ്ശൂരിനു]] അടുത്ത ഇയ്യാൽ , [[കോട്ടയം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് കണ്ടെടുത്ത റോമൻ, അറബി, ഗ്രീക്ക് നാണയങ്ങളിൽ നിന്ന് അക്കാലത്തെ വാണിജ്യത്തിന്റെ തെളിവുകൾ ലഭിക്കുന്നു. '''മുസിരിസ്''' (കൊടുങ്ങല്ലൂർ) അക്കാലത്ത് മലബാർ തീരത്തെ പ്രധാ‍ന തുറമുഖമായിരുന്നു.  [[പെരിപ്ലസ് ഓഫ് ദി എറിത്രിയൻ സീ]] എന്നറിയപ്പെടുന്നതും, എ.ഡി. ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഗ്രീക്കിൽ എഴുതപ്പെട്ടതുമായ, കർത്താവാരെന്നറിയാത്ത സഞ്ചാരരേഖകളിൽ മുസിരിസിനെ കുറിച്ചുള്ള വിവരണങ്ങൾ കാണാം.  

രണ്ടാം ചേരസാമ്രാജ്യകാലത്ത് ഈ തുറമുഖത്തിന്റെ പരിസരത്തിലാണു '''മകോത''', '''മഹോദയപുരം''' എന്നിങ്ങനെ അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഇന്നത്തെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ]]  വളർന്നുവന്നത്.  കേരളതീരത്ത് നെൽകൃഷി വ്യാപകമാകുന്നതും അതിൽ നിന്നുണ്ടായ വരുമാനം കൈകാര്യം ചെയ്തുകൊണ്ട് സഘടിതമായ രീതിയിലുള്ള ഭരണസംവിധാനങ്ങൾ വളർന്നുവന്നതും ഇക്കാലത്താണു.

സംഘകാലത്ത് എഴുതപ്പെട്ട പതിറ്റുപത്ത് എന്ന കാവ്യത്തിൽ നിന്നാണ് ആദിചേരന്മാരുടെ വംശാവലിയെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നത്.   ഇതിനു പുറമേ [[പുറനാനൂറ്]] [[അകനാനൂറ്]] എന്നിവയിൽ നിന്നും, അക്കാലത്തെ ജനജീവിതത്തെക്കുറിച്ചും മറ്റുമുള്ള വിലപ്പെട്ട വിവരങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നുണ്ട്.
 

കിട്ടാവുന്ന വിവരങ്ങൾ വച്ച് ചേരന്മാരുടെ വംശാവലി താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്നു.

== ചേര രാജ വംശം ==
[[File:Map of Chera Kingdom.jpg|right|thumb|248x248px|Chera kingdom in the Sangam Period]]

{{പ്രലേ|ആദിചേരന്മാർ}}

# [[ഉതിയൻ ചേരലാതൻ|പെരുംചോറ്റ് ഉതിയൻ ചേരലാതൻ]]             ( [[കരികാല ചോളൻ|കരികാല ചോളന്റെ]] സമകാലികൻ)
# [[നെടും ചേരലാതൻ|ഇമയവരമ്പൻ നെടും ചേരലാതൻ]]              ( ഉതിയന്റെ പുത്രൻ)
# [[പൽ‍യാനൈചെൽ കെഴുകെട്ടുവൻ]]               ( ഉതിയന്റെ പുത്രൻ, ഇമയന്റെ സഹോദരൻ) മഹാരാജാവാകാതെ കീരീടാവകാശീയായി കഴിഞ്ഞു.
# [[നാർമുടിച്ചേരൽ]]( കളംകായ്കണ്ണൈനാർമുടി)         മഹാരാജാവാകാതെ കീരീടാവകാശിയായി കഴിഞ്ഞു.
# [[ചെങ്കുട്ടുവൻ ചേരൻ]] (കടൽ പിറകോട്ടിയ വേൽകെഴുകെട്ടുവൻ)  കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ [[കണ്ണകി]] പ്രതിഷ്ഠ നടത്തി. ആദ്യ കാല ചേരരിൽ ഏറ്റവും പ്രമുഖൻ
# [[ആട്ടു കോട്ട് പാട്ട് ചേരലാതൻ]] യുദ്ധാനന്തരം പടവാളുമേന്തി പാട്ടും ആട്ടവും നടത്തിയിരുന്നതു കൊണ്ട് പേർ ലഭിച്ചു
# [[ചെൽവക്കടുംകോ അഴിയാതൻ]] ([[കപില മഹർഷി|കപിലരുടെ]] സമകാലികൻ)
# [[പെരുംചേരൽ ഇരുമ്പൊറൈ]]
# [[ഇളം ചേരൽ ഇരുമ്പൊറൈ]]
10.[[യാനൈക്കാഴ്ചൈമാന്തരഞ്ചേരൽ ഇരുമ്പൊറൈ]]

ചേര രാജവംശം മക്കത്തായ സമ്പ്രദായം തുടരുന്നവരായിരുന്നുവെങ്കിൽ  അക്കാലത്ത്‌ . ക്രിസ്തു വർഷം 680 ഒരു &quot;മഹാ സംഗമം നടന്നുവെന്നും അതിൽ ഉരുത്തിരിഞ്ഞ ആശയപ്രകാരം 12 വർഷം ഭരിക്കാനായി നമ്പൂതിരിമാർ ഓരോ ക്ഷത്രിയരെ  രാജ്യഭാരം ഏല്പിക്കുന്നു&quot;{{Main|കുലശേഖര ആഴ്‌വാർ}}

കുലശേഖരവർമ്മ (ക്രി വ 800-820)&lt;ref&gt;എ. ശ്രീധര മേനോൻ, കേരള ചരിത്രം, എസ് വി, ചെന്നയ് ISBN 81-87156-00-7&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;എ. ശ്രീധര മേനോൻ, കേരളചരിത്രശില്പികൾ, ISBN 81-264-1584-3&lt;/ref&gt; 
, രണ്ടാം ചേര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ.  തമിഴിെ ഭക്തിപ്രബന്ധമായ ''പെരുമാൾതിരുമൊഴി''യുടെയും, സംസ്കൃതത്തിൽ ''[[മുകുന്ദമാല]]'' യുടെയും കർത്താവ്. കുലശേഖര കാലത്താണ് കേരളത്തിലെ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കൂത്തമ്പലങ്ങളും [[ദേവദാസി]] സമ്പ്രദായവും ആരംഭിച്ചത്. ക്ഷേത്ര ശില്പകലയും ചിത്രരചനയും ഇതേകാലഘട്ടത്തിൽ വികാസം നേടി.
ക്ഷേത്രങ്ങളോടു ചേർന്നുള്ള പാഠശാലകൾ പലതും(കാന്തളൂർശാല, പാർത്ഥിവപുരംശാല, തിരുവല്ലാശാല, മൂഴിക്കുളംശാല തുടങ്ങിയവ) വളരെ പ്രസിദ്ധമായി. ഗുരുകുല സമ്പ്രദായത്തിലൂന്നിയ ഈ ശാലകളിലെ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് താമസവും ഭക്ഷണവും സൌജന്യമായിരുന്നു.

ക്രൈസ്തവർക്കും ജൂതന്മാർക്കും കുലശേഖര ആഴ്‌വാർ ഒട്ടേറെ അവകാശാധികാരങ്ങൾ അനുവദിച്ചുകൊടുത്തിരുന്നു.

ഒരു ഭരണാധികാരി എന്ന നിലയിൽ കേരളകുലചൂഡാമണി, മഹോദയപുരപരമേശ്വരൻ എന്നീ ബിരുദങ്ങളാൽ അദ്ദേഹം പ്രകീർത്തിക്കപ്പെടുന്നു. കീർത്തി‍കേട്ട ഭരണാധികാരി എന്ന നിലയിൽ രാജ്യഭാരം നടത്തിയതിനുശേഷം AD 820ൽ അദ്ദേഹം സിംഹാസനം വെടിഞ്ഞ് സന്യാസജീവിതം നയിക്കുന്നതിനായി അന്ന് പ്രധാന വൈഷ്ണവ കേന്ദ്രമായിരുന്ന ശ്രീരംഗത്തേക്കു പോയി. മന്നാർ കോവിലിൽ വെച്ച് അദ്ദേഹം അന്ത്യശ്വാസം വലിച്ചു എന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.

=== രാജശേഖരവർമ്മ ===
{{Main|ചേരമാൻ പെരുമാൾ}}
കുലശേഖര പരമ്പരയിലെ രണ്ടാമത്തെ ചക്രവർത്തിയായ രാജശേഖര വർമ്മനാണ്‌ (ക്രി.വ. 820-844) കേരള ''നായനാർ''. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥ ചേക്കിഴാർ പെരിയപുരാണത്തിൽ വിവരിക്കുന്നുണ്ട്‌. ബാല്യകാലം [[തിരുവഞ്ചിക്കുളം|തിരുവഞ്ചിക്കുളത്താണ്‌]] ചിലവഴിച്ചത്‌. അച്ഛൻ സന്യാസം സ്വീകരിച്ചതോടെ അദ്ദേഹം ചക്രവർത്തിയായിത്തീരുകയായിരുന്നു. [[മാധവാചാര്യർ|മാധവാചാര്യരുടെ]] [[ശങ്കരവിജയം|ശങ്കരവിജയത്തിലും]] [[ശങ്കരാചാര്യർ|ശങ്കരാചാര്യരുടെ]] ''ശിവാനന്ദലഹരിയിലും'' രാജശേഖരവർമ്മയെപ്പറ്റി പ്രതിപാദിക്കുന്നതിനാൽ അദ്ദേഹം ശങ്കരാചാര്യരുടെ സമകാലികനായിരുന്നു എന്നാണ്‌ അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നത്‌. [[കൊല്ലവർഷം]] ആരംഭിച്ചത് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലത്താണ്.&lt;ref&gt;എ. ശ്രീധര മേനോൻ, കേരള ചരിത്രം, എസ് വി, ചെന്നയ് ISBN 81-87156-00-7&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;എ. ശ്രീധര മേനോൻ, കേരളചരിത്രശില്പികൾ, ISBN 81-264-1584-3&lt;/ref&gt;  ചേരരാജാക്കന്മാരുടേതായി ലഭിച്ചിട്ടുള്ള ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന [[ശിലാശാസനം|ശാസനം]] രാജശേഖരവർമ്മയുടേതായ [[വാഴപ്പള്ളി ശാസനം]] ആണ്‌. അദ്ദേഹം സുഹൃത്തായ [[സുന്ദരമൂർത്തി നായനാർ|സുന്ദരമൂർത്തി നായനാരുമൊത്ത്‌]] [[ദക്ഷിണേന്ത്യ]] മുഴുവനും ഉള്ള [[പരമശിവൻ|ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലേക്ക്‌]] തീർത്ഥയാത്ര നടത്തിയെന്നും തീരുവഞ്ചിക്കുളത്ത്‌ വച്ച്‌ രണ്ടു പേരും സമാധിയായെന്നും വിശ്വസിപ്പെടുന്നു.

=== സ്ഥാണുരവിവർമ്മ ===
{{Main|സ്ഥാണു രവി വർമ്മൻ}}

ചേരമാൻ പെരുമാളിനു ശേഷം ചക്രവർത്തിയായത്‌ സ്ഥാണുരവി ആണ്‌. ക്രി.വ. 844 മുതൽ 885 വരെ അദ്ദേഹം രാജ്യം ഭരിച്ചതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.thalitemple.com/history.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-20 |archive-date=2014-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140303082415/http://www.thalitemple.com/history.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭരണത്തിലെ അഞ്ചാം വർഷമാണ്‌ [[വേണാട്|വേണാട്ടിൽ]] വച്ച്‌ അവിടത്തെ നാടുവാഴി [[തരിസാപ്പള്ളി ശാസനം]] കൈമാറ്റം ചെയ്തത്‌. [[കൂടൽമാണിക്യം ക്ഷേത്രം|കൂടൽമാണിക്യം ക്ഷേത്രത്തിലും]] ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരു ശാസനം ഉണ്ട്‌. [[ചോള സാമ്രാജ്യം|ചോളചക്രവർത്തിയായ]] [[ആദിത്യ ചോഴൻ I|ആദിത്യചോളന്റെ]] സമകാലികനായിരുന്ന അദ്ദേഹം ചോളന്മാരുമായി നല്ല ബന്ധം പുലർത്തിയിരുന്നു. [[തില്ലൈസ്ഥാനം രേഖ]] ഇതിന്‌ ഒരു തെളിവാണ്‌. തഞ്ചാവൂരിലെ ഒരു പ്രഭുവായ [[വിക്കി അണ്ണൻ|വിക്കി അണ്ണന്]] രണ്ടു പേരും ചേർന്നാണ്‌ ചില സ്ഥാനമാനങ്ങൾ ചാർത്തിക്കൊടുക്കുന്നത്‌. [[പല്ലവ സാമ്രാജ്യം|പല്ലവന്മാർക്കെതിരായ]] യുദ്ധത്തിൽ സ്ഥാണു രവി സൈനിക സഹായം ചോളന്മാർക്ക്‌ കൊടുത്തിരിക്കാമെന്നും സിദ്ധാന്തങ്ങൾ ഉണ്ട്‌. തരിസാപ്പള്ളി ശാസനത്തിൽ പറയുന്ന വിജയരാഗദേവർ സ്ഥാണുരവിയുടെ മരുമകൻ ആണ്‌. ശങ്കരനാരായണീയം എന്ന ഗ്രന്ഥം രചിച്ച [[ശങ്കരനാരായണൻ]] അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഭയിലെ അംഗമായിരുന്നു. ഇക്കാലത്ത്‌ [[തിരുവഞ്ചിക്കുളം|മഹോദയപുരത്ത്‌]] പ്രസിദ്ധമായ ഒരു വാനനിരീക്ഷണശാല ഉണ്ടായിരുന്നു എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. സ്ഥാണു രവിയുടെ കാലത്താണ്‌ പ്രസിദ്ധനായ അറബി വ്യാപാരിയായ [[സുലൈമാൻ]] കേരളം സന്ദർശിച്ച്‌ യാത്രാവിവരണം രേഖപ്പെടുത്തിയത്‌.

=== രാമവർമ്മ ===
സ്ഥാണു രവിയുടെ അനന്തരഗാമിയായ രാമവർമ്മകുലശേഖരൻ സാഹിത്യകലകളുടെ പ്രോത്സാഹകൻ എന്ന നിലയിലാണ്‌ പ്രസിദ്ധൻ.  ക്രി.വ. 885 മുതൽ 917 വരെ അദ്ദേഹം ഭരണം നടത്തി എന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. വാസുദേവഭട്ടതിരി അദ്ദേഹത്തിന്റെ സദസ്യനായിരുന്നു എന്നാണ്‌ കരുതപ്പെടുന്നത്‌. രാമവർമ്മ തന്റെ പുത്രിയെ ആദിത്യ ചോളന്റെ പുത്രനായ പരാന്തക ചോളന്‌ വിവാഹം ചെയ്തു കൊടുത്തു എന്നും ചില പണ്ഡിതന്മാർ വിശ്വസിക്കുന്നു. വിദേശസഞ്ചാരിയായ മസൂദി ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലത്താണ്‌ കേരളം സന്ദർശിച്ചത്‌. 

=== ഗോദരവിവർമ്മ ===
ഗോദരവിവർമ്മൻ ക്രി.വ. 917 മുതൽ 944 വരെ ചേരസാമ്രാജ്യാധിപതിയായി. [[നെടുമ്പുറംതളി]], [[അവിട്ടത്തൂർ]], [[ചോക്കൂർ]], [[തൃപ്പൂണിത്തുറ]], [[ഉദയംപേരൂർ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റേതായ ശാസനങ്ങൾ ലഭിക്കുകയുണ്ടായി. ഇതിലൂടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭരണകാലഘട്ടങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ധാരണ ലഭിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭരണകാലത്തിൽ സാമ്രാജ്യത്തിനു കീഴിൽ കേരളം മുഴുവനും ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു എന്ന് തെളിവുകൾ ഉണ്ട്‌. എന്നാൽ ഇക്കാലത്ത്‌ ചോളന്മാർ ദക്ഷിണകേരളം ആക്രമിച്ചതോടെ അന്നു വരെയുണ്ടായിരുന്ന ചെര-ചോള ബന്ധം വഷളായി. എന്നാൽ ദക്ഷിണകേരളത്തിലെ [[ആയ്‌ രാജ്യം]] ചേര സാമ്രാജ്യത്തോട്‌ ചേർക്കപ്പെട്ടതോടെ തെക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ സംഘർഷാവസ്ഥ നിലനിന്നു. 

വിജ്ഞാൻ കേന്ദ്രങ്ങളായ വിഴിഞ്ഞവും കാന്തളൂരും സൈനിക കേന്ദ്രങ്ങളായി വികസിച്ചത്‌ ഇക്കാലത്തായിരിക്കാം. ചോളന്മാർ തോൽപിച്ച്‌ ശ്രിലങ്കയിലേക്ക്‌ ഓടിച്ച പാണ്ഡ്യരാജാവായ മാറവർമ്മൻ രാജസിംഹൻ അദ്ദേഹം അഭയം നൽകിയതും ചോളന്മാരെ ചോടിപ്പിച്ചു.

=== ഇന്ദുക്കോത വർമ്മ (ക്രി.വ. 944 - 962) ===
{{Main|ഇന്ദുക്കോതവർമ്മ}}
സ്ഥാണു രവിയുടെ മകനായ ഇന്ദുക്കോത വർമ്മയാണ്‌ അടുത്ത ചക്രവർത്തിയായത്‌ .

=== ഭാസ്കരരവിവർമ്മ ഒന്നാമൻ (962 - 1019) ===
{{Main|ഭാസ്കര രവിവർമ്മൻ ഒന്നാമൻ}}

എ.ഡി. 1000-ത്തിൽ [[ഭാസ്കര രവിവർമ്മൻ ഒന്നാമൻ]] [[ജൂത ശാസനം]] പുറപ്പെടുവിച്ചു.&lt;ref&gt;new joythi rank file&lt;/ref&gt;

===ഭാസ്കരരവിവർമ്മ രണ്ടാമൻ (1019 - 1021)===
=== വീരകേരളൻ (1021 - 1028) ===
===രാജസിംഹൻ (1028 - 1043)===
{{പ്രലേ|രാജസിംഹൻ}}

=== ഭാസ്കരരവി മൂന്നാമൻ (1043 - 1082) ===
===രവിരാമവർമ്മ (1082 - 1090)===
=== രാമവർമ്മ കുലശേഖരൻ (1090 - 1102) ===

=== പള്ളിബാണ പെരുമാൾ ===
{{Main|പള്ളിവാണ പെരുമാൾ}}
'''പള്ളിബാണപ്പെരുമാൾ''' 15-16 ശതകങ്ങളിലാണ് ജീവിച്ചിരുന്നതെന്ന് ഗവേഷകർ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. കേരളത്തിലെ ബുദ്ധമതത്തിന്റെ അവസാനത്തെ പ്രചാരകനായിരുന്ന രാജാവായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://ajaysekher.net/2013/03/11/pallybana-perumal-pallyil-temple-perinjanam/|title=Pally Vana Perumal and Pally Temples in Kerala|access-date=2011 മാർച്ച് 13|last=ശേഖർ|first=അജയ്|date=|website=|publisher=|archive-date=2019-10-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20191018160941/https://ajaysekher.net/2013/03/11/pallybana-perumal-pallyil-temple-perinjanam/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;{{unreliable source}}
അദ്ദേഹതിന്റെ ആദ്യത്തെ ക്ഷേത്രം കൊടുങ്ങല്ലൂരിനടുത്തുള്ള പള്ളി ഭഗവതിക്ഷേത്രമാണ്. എന്നാൽ ആര്യാധിനിവേശത്തെ തുടർന്ന് കൊടുങ്ങല്ലൂർ വിട്ട് കുട്ടനാട്ടിലെത്തിയ അദ്ദേഹം അവിടെ നിരവധി ബുദ്ധക്ഷേത്രങ്ങളും ചൈത്യങ്ങളും പണികഴിപ്പിച്ചു. നാട്ടുകാർക്ക് പ്രിയങ്കരനായിരുന്നു പള്ളി ബാണപ്പെരുമാൾ എന്ന് ചരിത്രഗ്രന്ഥങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. നീലമ്പേരുരിലും കിളിരൂരിലും [[പടയണി|പടയണിയിലും]] &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.neelamperoorpadayani.org/2010/06/what-is-padayani.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-10-18 |archive-date=2017-09-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170910134358/http://www.neelamperoorpadayani.org/2010/06/what-is-padayani.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്വാധിനം ദർശിക്കാൻ സാധിക്കും

== സംസ്കാരം, ഭാഷ ==
ഒമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ മഹോദയപുരത്തെ ചേരന്മാർ‌ അവരുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ [[മലയാളം]] അതിന്റെ ആദ്യകാലലിപിയിൽ ഉപയോഗിച്ചു. ഔദ്യോഗികരേഖകളിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഒരു പ്രാദേശികഭാഷയുടെ ഉപയോഗത്തിന്‌ ഇത് ഇന്ത്യാഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽത്തന്നെ ആദ്യ ഉദാഹരണങ്ങളിലൊന്നാണ്‌&lt;ref name=ncert&gt;Social Science, Our Pasts-II, NCERT Text Book in History for Class VII, Chapter 9, The making of regional cultures, Page 122, ISBN 817450724&lt;/ref&gt;.

== സമകാലീന ചോളന്മാർ ==

* രാജരാജൻ ക്രി.വ. 985-1016
* രാജേന്ദ്രൻ പ്രഥമൻ 1012- 1044
* രാജാധിരാജൻ 1018-1054
* രാജേന്ദ്രദേവൻ ദ്വിതീയൻ 1052-1063
* വീരരാജേന്ദ്രൻ 1063-1069
* അധിരാജൻ 1067-1070
* കുലോത്തുംഗൻ ഒന്നാമൻ 1070-1122

== അവലംബം ==
{{commonscat|Chera Dynasty}}
&lt;references/&gt;

== കുറുപ്പ് ==
&lt;div class=&quot;references-small&quot; style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2;&quot;&gt; &lt;/div&gt;

{{Middle kingdoms of India}}
{{Tamil Nadu topics}}
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാചരിത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളചരിത്രം]]</text>
      <sha1>f6e9khckktaqa4opf0ylb3br4lzbe2e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിപീഡിയ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം</title>
    <ns>5</ns>
    <id>19433</id>
    <revision>
      <id>4616607</id>
      <parentid>4472655</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T03:40:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-26420-31</username>
        <id>217145</id>
      </contributor>
      <comment>/* Literary works of T.V Illimoottil */ മറുപടി</comment>
      <origin>4616607</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="39951" sha1="ri5rgrdcep6564alim96fqd1dkafi6i" xml:space="preserve">എന്നാൽ ആകും വിധം പ്രവർത്തിക്കാം 
സ്വാഗത സംഘം അത്യാവശ്യമായി ചെയ്യേണ്ട കാര്യം പുതുമുഖങ്ങളുടെ സംശയങ്ങൾ എത്ര ചെറുതാണെങ്കിലും, എത്രപ്രാവശ്യം ആവർത്തിക്കപ്പെട്ടതാണെങ്കിലും മറുപടി കൊടുക്കേണം എന്നതാവണ്ടേ, അല്പം താത്പര്യമുള്ളവരായിരിക്കും ആ താളിലെത്തുകയും ചോദ്യത്തിനുത്തരം തരികയും ചെയ്യുന്നത്. അവരെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കണമെന്നഭിപ്രായം. സ്വാഗതസംഘാംഗമാകാൻ ഒരുക്കം, സമയക്കുറവുമൂലം എത്രനേരം ചിലവഴിക്കാനാവുമെന്ന് അറിയില്ല.--[[User:Praveenp|പ്രവീൺ]]''':'''&lt;font  color=&quot;green&quot;  style=&quot;font-size: 70%&quot;&gt;[[User talk:Praveenp|സംhവാദം‍]]&lt;/font&gt; 06:20, 3 സെപ്റ്റംബർ 2007 (UTC)
:ഈ സംഘാംഗങ്ങൾ മറ്റു പ്രവർത്തനങ്ങൾ എല്ലാം നിർത്തി വച്ച് പുതുമുഖങ്ങൾക്ക് മറുപടീ നൽകണമെന്നഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.--[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] 19:34, 3 സെപ്റ്റംബർ 2007 (UTC)
::പ്രവീൺ പറഞ്ഞതുപോലെ ജോലിത്തിരക്കിനിടയ്ക്ക് കഴിവിനൊത്തു സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കാം. --[[ഉപയോക്താവ്:Jacob.jose|ജേക്കബ്]] 07:29, 6 സെപ്റ്റംബർ 2007 (UTC)

ഞാൻ കൂടി ചേരട്ടേ ?--[[ഉപയോക്താവ്:Wikiwriter|Wikiwriter]] 13:04, 20 ജൂലൈ 2009 (UTC)
:സ്വന്തം പേരു കൂടി അതിൽ ചേർത്തോളൂ വിക്കിറൈറ്ററേ.. --[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] 14:16, 20 ജൂലൈ 2009 (UTC)

പുതിയതായി ലോഗിൻ ചെയ്ത ഉപയോക്താക്കളെ കാണാൻ എവിടെ കഴിയും ?--[[ഉപയോക്താവ്:Wikiwriter|Wikiwriter]] 07:01, 21 ജൂലൈ 2009 (UTC)
:[http://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%87%E0%B4%95%E0%B4%82:Log/newusers ഇവിടെ] --[[ഉപയോക്താവ്:Anoopan|Anoopan&amp;#124; അനൂപൻ]] 07:04, 21 ജൂലൈ 2009 (UTC)

ചിലരുടെ പേരിന്റെ നേരെ '''അക്കൗണ്ട് യാന്ത്രികമായി ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്നു''' എന്നും ചിലരുടെ നേരെ '''പുതിയ ഉപയോക്താവ്''' എന്നും കാണുന്നു. ഇവ തമ്മിൽ എന്താണ് വ്യത്യാസം ? അക്കൗണ്ട് യാന്ത്രികമായി ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്നു എന്ന ഗ്രൂപ്പിൽ പെട്ടവരുടെ സംവാദം താൾ മിക്കവാറും ഒഴിഞ്ഞുകിടക്കുന്നു. അവരെ സ്വാഗതം ചെയ്യേണ്ടതില്ലേ ?--[[ഉപയോക്താവ്:Wikiwriter|Wikiwriter]] 10:58, 21 ജൂലൈ 2009 (UTC)

'''അക്കൗണ്ട് യാന്ത്രികമായി ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്നു''' എന്നു് കാണുന്നവർക്ക് സ്വാഗതം വേണ്ട. അതു് ഗ്ലോബൽ അംഗത്വം വഴി വരുന്നതാണു്. --[[ഉപയോക്താവ്:Shijualex|Shiju Alex&amp;#124;ഷിജു അലക്സ്]] 11:13, 21 ജൂലൈ 2009 (UTC)
:വളരെ നന്ദി --[[ഉപയോക്താവ്:Wikiwriter|Wikiwriter]] 11:33, 21 ജൂലൈ 2009 (UTC)

:ഞാനുമുണ്ടേ......................--[[ഉപയോക്താവ്:Sugeesh|സുഗീഷ്]] 18:22, 31 ജനുവരി 2010 (UTC)
ഞാനും.....[[ഉപയോക്താവ്:S.pratheesh|പ്രതീഷ് ‌&amp;#124;pratheesh]] 05:47, 3 മേയ് 2010 (UTC)
: ഞാനും [[ഉപയോക്താവ്:Hrishikesh.kb|&amp;#93;-&amp;#91;rishi :-Naam Tho Suna Hoga]] 10:58, 15 മേയ് 2010 (UTC)

: അറിയുന്നിടത്തോളം സഹായിക്കാം. ഞാനും ഉണ്ട്--[[ഉപയോക്താവ്:Abhiabhi.abhilash7|Abhiabhi.abhilash7]] 16:32, 14 സെപ്റ്റംബർ 2011 (UTC)

എനിക്ക് നേരിട്ട ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഓർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങളുടെ അനുവാദത്തോടെ ഞാനും...--[[ഉപയോക്താവ്:Diegovishnu|വിഷ്ണു]] 13:53, 8 ഓഗസ്റ്റ് 2010 (UTC)

ഞാനും കൂടാം.  --[[user:akhilsunnithan|അഖിൽ ഉണ്ണിത്താൻ]] 16:53, 10 ഒക്ടോബർ 2010 (UTC)
:ഞാനും ഉണ്ട്. ([[ഉപയോക്താവ്:Netha Hussain|Netha Hussain]] 17:17, 20 ഒക്ടോബർ 2010 (UTC))
ഞാനും കൂടട്ടേ......
&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:3px solid;background:#8AFB17&quot;&gt;[[User:DAndC|'''&lt;span style=&quot;background:#01f0-6;color:#C12283&quot;&gt;&amp;nbsp;DAndC&amp;nbsp;&lt;/span&gt;''']]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 10:02, 4 നവംബർ 2010 (UTC)

അറിയുന്നിടത്തോളം സഹായിക്കാം -- [[ഉപയോക്താവ്:Raghith|രാഘിത്ത്]] 05:28, 21 ജനുവരി 2011 (UTC)

ഞാനും കൂടാം... --[[ഉപയോക്താവ്:Jasif|ജാസിഫ്]] 19:34, 24 ഫെബ്രുവരി 2011 (UTC)

ഞാൻ കൂടിക്കോട്ടെ?????--[[ഉപയോക്താവ്:Fifthman|അഞ്ചാമൻ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Fifthman|സംവാദം]]) 15:24, 30 ജനുവരി 2012 (UTC)
:ഞാനുമുണ്ടേ...[[ഉപയോക്താവ്:Saleeshkumar2000|സലീഷ്]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Saleeshkumar2000|സംവാദം]]) 16:59, 19 ഒക്ടോബർ 2012 (UTC)
ഞാനും... ഞാനും... --[[ഉപയോക്താവ്:Antonet|Antonet]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Antonet|സംവാദം]]) 09:36, 18 ഓഗസ്റ്റ് 2015 (UTC)
ഞാനും ഉണ്ട്

::സ്വാഗതസംഘാംഗമാകാൻ ഒരുക്കം,ഞാൻ കൂടിക്കോട്ടെ,അറിയുന്നിടത്തോളം സഹായിക്കാം.  ([[ഉപയോക്താവ്:YOUSAFVENNALA|YOUSAFVENNALA]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:YOUSAFVENNALA|സംവാദം]]) 15:26, 9 ഏപ്രിൽ 2019 (UTC))

== Sorry ==

I am from Turkey and Turkey can not display the hosts Malaysian... But thank you for your interest.--[[ഉപയോക്താവ്:Ğaaw|Ğaaw]] 12:57, 5 ഡിസംബർ 2010 (UTC)

Helpme... [[ഉപയോക്താവ്:Chothavoor school|Chothavoor school]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Chothavoor school|സംവാദം]]) 12:36, 11 മാർച്ച് 2017 (UTC)

== വിക്കി ഗ്രന്ഥ ശാല ==

എൻറെ കൈയ്യിൽ ഞാൻ തന്നെ ടൈപ്പ് ചെയ്തെടുത്ത മലയാള സാഹിത്യത്തിലെ കുറച്ചു കൃതികളുണ്ട് . അവ വിക്കി ഗ്രന്ഥശാലയിൽ ചേർക്കാൻ എന്താണു ചെയ്യേണ്ടത്..?{{ഒപ്പുവെക്കാത്തവ|Arunsathyan}}
:ഉത്തരം ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. --[[ഉപയോക്താവ്:Akhilan|അഖിലൻ]] 15:58, 16 ഓഗസ്റ്റ് 2012 (UTC)

ഇന്ന് മുതൽ ഞാനും ഉണ്ട് മറ്റ് അംഗങ്ങൾ പരിചയ പെടാൻ എന്താണ് മാർഗം [[ഉപയോക്താവ്:സഖാവ് അൻവർ|സഖാവ് അൻവർ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സഖാവ് അൻവർ|സംവാദം]]) 04:12, 19 ജൂലൈ 2016 (UTC)

ഞാൻ കവിതകൾ എഴുതിയിട്ടുണ്ട് [[ഉപയോക്താവ്:എ ജി|എ ജി]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:എ ജി|സംവാദം]]) 16:04, 13 ഒക്ടോബർ 2018 (UTC)

== പുതിയ സംഘാംഗങ്ങൾ ==

ഈ പദ്ധതിയിലേയ്ക്ക്  മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളെ സഹായിക്കാൻ താത്പര്യമുള്ള സജീവ ഉപയോക്താക്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു..  താത്പര്യമുള്ളവർ പദ്ധതി താളിൽ  ഒപ്പിടുക...--[[ഉപയോക്താവ്:Sugeesh|സുഗീഷ്]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sugeesh|സംവാദം]]) 12:43, 17 നവംബർ 2013 (UTC)


-MY EXPERIENCE WISH TO SHARE WITH SWAGATHA SANGAM,

PLEASE READ THIS WARNING I GOT FROM A RESPECTABLE MEMBER/EDITOR AND MY REPLY /S.
TRAVANCOREHISTORY IS MY ID,

മുന്നറിയിപ്പ്[തിരുത്തുക]

താങ്കളുടെ പ്രവർത്തികളെ പറ്റി പലവുരു പലരും താങ്കൾക്കു മുന്നറിയിപ്പു നൽകിയിട്ടുള്ളതായി കാണുന്നു. എന്നിട്ടും താങ്കൾ ഇപ്പോഴും അതേ തെറ്റുകൾ തന്നെ വീണ്ടും ആവർത്തിക്കുന്നതായതിനാൽ ഇതെല്ലാം താങ്കൾ വേണമെന്നു വെച്ച് മലയാളം വിക്കി പീഡിയയെ അലങ്കോലപ്പെടുത്താൻ കരുതിക്കൂട്ടി ചെയ്യുന്നതാണെന്നു സംശയിക്കാൻ ഇടവരുത്തുന്നു. ഇനിയും പകർപ്പവകാശ ലഘനവും അലങ്കോലപ്പെടുത്തലും തുടരുന്നതായാൽ താങ്കളുടെ മലയാളം വിക്കിപീഡിയ തിരുത്തുന്നതിനുള്ള അവകാശം നീക്കം ചെയ്യപ്പെടുന്നതായിരിക്കും. ദയവായി വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയ എന്തൊക്കെയല്ല, വിക്കിപീഡിയ:തിരുത്തൽ നയം, വിക്കിപീഡിയ:പകർപ്പവകാശം, വിക്കിപീഡിയ:പകർത്തി-ഒട്ടിക്കൽ ഇതൊക്കെ വായിക്കുക. താങ്കളുടെ വിലയേറിയ സഹകരണം വിക്കിപീഡിയക്ക് ആവശ്യമുണ്ട്. താങ്കൾ തെറ്റുതിരുത്തി സജീവമാകുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊള്ളുന്നു. --:- എന്ന് - അരയശ്ശേരിൽ സുബ്രഹ്മണ്യപ്പണിക്കർ മനു✆ 09:37, 18 സെപ്റ്റംബർ 2014 (UTC)

'''MY REPLY''' 
SIR, LET ME INFORM YOU WITH DUE RESPECT TO CALL BACK THESE WORDS..ഇതെല്ലാം താങ്കൾ വേണമെന്നു വെച്ച് മലയാളം വിക്കി പീഡിയയെ അലങ്കോലപ്പെടുത്താൻ കരുതിക്കൂട്ടി ചെയ്യുന്നതാണെന്നു സംശയിക്കാൻ ഇടവരുത്തുന്നു. ........HOPE YOU MIND OTHERS SELF RESPECT..

SIR YOU TOLD THIS IS COPIED ,,HOW ?? THAT YOU HAVE NOT CLEARED SOFAR, AND NOT WILLING TO CLEAR,,IS IT FAIR??? YOU MIGHT BE A SENIOR MEMBER OF THIS ORG,,,STILL YOU HAVE THE LIABILITY TO PROOVE OR TO TELL ATLEST HOW YOU FIND COPIED ????? IF YOU ARE WILLING,,, LET ME KNOW SIR HOW ????/

'''അലങ്കോലപ്പെടുത്തലും''' !!!!!!!!!!!!!(SIR, THIS IS NOT OUR WAY,,,,,,AND WE ARE NOT THAT KIND,,, WE ARE FROM A RESPECTABLE..PLACE...BUT YOUR WORDS,,,,,,,,,,,,) പകർപ്പവകാശ ലഘനവും അലങ്കോലപ്പെടുത്തലും തുടരുന്നതായാൽ താങ്കളുടെ മലയാളം വിക്കിപീഡിയ തിരുത്തുന്നതിനുള്ള അവകാശം നീക്കം ചെയ്യപ്പെടുന്നതായിരിക്കും. ISIT FAIR TO ILLFAME A PERSON ,,WHO EVER YOU ARE,,,ALSO YOU ARE LIABLE TO REVEAL HOW YOU JUDGE I COPIED !!!!..WHEN IAM GIVING YOU GOOD RESPECT I FEEL THAT IAM NOT GETTING FROM YOU...HOWEVER AWAITING FOR YOUR KIND REPLY.......

(SAME AS I TOLD YOU, BEFORE A MATTER AFTER REMOVAL SOMEBODY /THES AME PERSON TOLD YOU MIGHT BE RIGHT,,GO AHEAD,,,, ON NREVE ATROPHY,,WHEN I CHALLENGED AND REVEAL MY EXPERIENCE .....HOPE THIS WILL ALSO BE THE SAME...HOPE YOU WILL JUSTIFY THAT I COPIED,,AWAITING.){{ഒപ്പുവെക്കാത്തവ|Travancorehistory|15:34, സെപ്റ്റംബർ 18, 2014‎}}

തെറ്റു സംഭവിക്കുക ഇല്ല [[ഉപയോക്താവ്:എ ജി|എ ജി]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:എ ജി|സംവാദം]]) 16:03, 13 ഒക്ടോബർ 2018 (UTC)

ശൈശവ വിവാഹം സംബന്ധിച്ച് ഒരു സംവാദം നടത്തുമോ? [[ഉപയോക്താവ്:അബ്ദുൽ മാലിക്ക്|അബ്ദുൽ മാലിക്ക്]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:അബ്ദുൽ മാലിക്ക്|സംവാദം]]) 19:09, 29 മാർച്ച് 2019 (UTC)

== Re: നമസ്കാരം  ==

{{en}} Hi! Sorry if I write in English, but I have no idea how to write in Malayalam (actually I learnt about it since someone in es.wiki was improving [[ജനം ടി.വി.]]). Anyway, I just wanted to thank you for welcoming me to this project, you can find me in [[:es:User:XalD|Spanish Wikipedia]] or sometimes, [[:n:es:User:XalD|Spanish Wikinews]]. By the way, if [https://www.youtube.com/watch?v=Z9S72lKj_Bw this is Malayalam], it sounds really beatiful. Best regards, --·[[User:XalD|×]][[User talk:XalD|al'''d''']]·&lt;sup&gt;[[:es:Usuario:XalD|es]]&lt;/sup&gt; 01:16, 24 ജൂൺ 2016 (UTC)

ഞാൻ ഉറപ്പായും ഉണ്ട്.....പക്ഷെ സമയം ഒരു പ്രധാന പ്രശ്നമാണ്.....
 [[ഉപയോക്താവ്:അജിതൻ|അജിതൻ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:അജിതൻ|സംവാദം]]) 10:46, 3 മേയ് 2017 (UTC)

== തിരുവാർപ്പ് മുസ്‌ലിം പള്ളി ==

. [[ഉപയോക്താവ്:MAfaizy|MAfaizy]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MAfaizy|സംവാദം]]) 14:31, 18 ഏപ്രിൽ 2017 (UTC)

==ഒരു ഐ.പി. വിലാസം ഉപയോക്താവിന്  'താൾ നീക്കം ചെയ്യൽ ഫലകം' ഉപയോഗിക്കാൻ അധികാരമുണ്ടോ?==
അംഗത്വം എടുത്ത് ലൊഗിൻ ചെയ്യാതെ വെറും ഒരു ഐ.പി. വിലാസം മാത്രം ഉപയോഗിച്ച് ഏതെങ്കിലും ഒരു ഉപയോക്താവിന് മറ്റൊരു ഉപയോക്താവ് സൃഷ്ട്ടിച്ച  ഒരു താളിൽ 'താൾ നീക്കം ചെയ്യൽ ഫലകം' ഉപയോഗിക്കാൻ അധികാരമുണ്ടോ? ഇപ്രകാരം വരുന്ന ഫലകങ്ങൾക്ക് സാധുതയുണ്ടോ? ഇല്ലെങ്കിൽ, ഇത്തരം ഫലകങ്ങൾ പ്രസ്തുത താൾ തയ്യാറാക്കിയ ഉപയോക്താവിന് സ്വയം നീക്കം ചെയ്യാമോ..?-[[ഉപയോക്താവ്:മേൽവിലാസം ശരിയാണ്|മേൽവിലാസം ശരിയാണ്]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:മേൽവിലാസം ശരിയാണ്|സംവാദം]]) 06:10, 3 ജൂൺ 2017 (UTC)

== കേരളത്തിലെ സ്വാശ്രയവിദ്യാഭ്യാസരംഗം ==

കഴിഞ്ഞ ഒന്നരപതിറ്റാണ്ടുകാലം കേരളത്തിൽ തഴച്ചുവളരുകയായിരുന്ന സ്വാശ്രയവിദ്യാഭ്യാസ മേഖല ഇന്ന് അതീവ ഗുരുതരമായ പ്രതിസന്ധിയിൽ എത്തി നിൽക്കുന്നു. ഒരു നല്ല സംരംഭം എത്ര വികലമായി നടപ്പാക്കാം എന്നതിനു ഒരു ഉദാഹരണമാണിതു്.
ഏതൊരു പദ്ധതിയും രൂപപ്പെട്ടത്തുമ്പോൾ ആദ്യം ചെയ്യേണ്ടത് ആ പദ്ധതിയുടെ ആവശ്യകതയും സാധ്യതകളും വിശദമായും സമഗ്രമായും പഠിക്കുക എന്നതാണ്. അവ്വിധം ഒരു പഠനവും നടത്താതെ കേരള സർക്കാർ കൈക്കൊണ്ട, കേവലം രാഷ്ട്രീയ തീരുമാനമായിരുന്നു സ്വാശ്രയ മേഖയിൽ പ്രൊഫഷണൽ വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ അനുവദിക്കാൻ കൈക്കൊണ്ടതു്. 

ഏതെല്ലാം മേഖലകളിലും വിഭാഗങ്ങളിലും സ്വാശ്രയ കോളജുകൾ വേണമെന്ന് സർക്കാർ കണ്ടെത്തിയില്ല. സ്ഥാപനം തുടങ്ങാൻ അപേക്ഷയുമായി എത്തുന്നവർ ചിന്തിച്ച വഴികളിലൂടെ നയം നടപ്പാക്കുകയായിരുന്നു ഇവിടെ ഉണ്ടായത്. ആവശ്യമുള്ളിത്തു മാത്രമല്ല ആവശ്യമില്ലാത്തിടങ്ങളിലും സ്വാശ്രയ സ്ഥാപനങ്ങൾ അനുവദിച്ചു. ഭാവി സാധ്യതകൾ തീരെ വിലയിരുത്താതെ ചോദിച്ച കോഴ്സുകൾ അനുവദിക്കയായിരുന്നു.

കോഴ്സുകൾക്കു അനുയോജ്യമാംവിധം യു.ജി.സി.വ്യവസ്ഥകൾ പരിഷ്‌ക്കരിച്ചു കിട്ടേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത സർക്കാർ നോക്കിയേയില്ലതന്നെ.
ഫലം പരിതാപകരമായിരുന്നു. നാടു നിറയെ കോളജുകൾ . പഠിപ്പിക്കാൻ യു.ജി.സി. നിഷ്ക്കർഷ പ്രകാരമുള്ള അദ്ധ്യാപകർ അക്കാലത്തു നാട്ടിൽ ലഭ്യമായിരുന്നില്ല. ഒരുദാഹരണം പറയാം.പ്രിൻസിപ്പലാകാൻ കമ്പ്യൂട്ടർ സയൻസ് അദ്ധ്യാപനത്തിൽ പതിനഞ്ചു വർഷത്തെ മുൻ പരിചയമുള്ള അദ്ധ്യാപകൻ വേണമെന്നു യു.ജി.സി വ്യവസ്ഥ. 2001 ൽ ഇത്ര പരിചയമുള്ളയാളെ കിട്ടുമോ കേരളത്തിലെന്നു ആരും ചിന്തിച്ചിരുന്നില്ല! സ്വാഭാവികമായും കമ്പ്യൂട്ടർ സയൻസ് അനുബന്ധ കോഴ്സുകളനുവദിച കോളജുകളിൽ പ്രിൻസിപ്പൽ തസ്തികയിൽ നിയമനം നടത്താൻ കഴിയാതെ വന്നു. അതുപോലെ തന്നെ മറ്റു പല പുതിയ കോഴ്സുകളും പഠിപ്പക്കുന്ന സ്ഥാപനങ്ങൾ പലതും നാഥനില്ലാക്കളരികളായി.

കോഴ്സുസുകൾ  ജയിച്ചിറങ്ങുന്നവരിൽ ഏറെപ്പേർക്കു ജോലി കിട്ടിയുമില്ല.

പഠിപ്പിക്കാനും പഠിക്കാനും ആളില്ലാത്ത സ്ഥിതിയിലേയ്ക്ക് എത്തിച്ചേരാൻ പിന്നെ അധികനാൾ വേണ്ടി വന്നില്ല
ഇതാണ് ഇന്നത്തെ ദുസ്ഥിതി .
പ്രശ്നം വളരെ ഗൗരവമുള്ളതും രാഷ്ട്രത്തെയും സമൂഹത്തെയും തലമുറയെയും ഏറെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുന്നതുമാണ്. ആഴത്തിൽ പഠിച്ച് അടിയന്തരമായി പരിഹാരം കണ്ടില്ലെങ്കിൽ കാര്യങ്ങൾ പിടിവിട്ടുപോയേക്കും. [[ഉപയോക്താവ്:Ouseppachanparathara|Ouseppachanparathara]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ouseppachanparathara|സംവാദം]]) 17:27, 23 ഒക്ടോബർ 2017 (UTC)

മേഖലയിൽ [[ഉപയോക്താവ്:Udayansivadasant|Udayansivadasant]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Udayansivadasant|സംവാദം]]) 02:37, 23 സെപ്റ്റംബർ 2018 (UTC)

കോളേജുകൾ അനുവദിച്ച [[ഉപയോക്താവ്:Udayansivadasant|Udayansivadasant]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Udayansivadasant|സംവാദം]]) 02:41, 23 സെപ്റ്റംബർ 2018 (UTC)

പ്രൊഫഷണൽ വിദ്യാഭ്യാസ രംഗത്ത് അന്താരാഷ്ട്രീയ ദേശീയ സംസ്ഥാനാടിസ്ഥാനത്തിലുളള തൊഴിൽ സാധ്യത നന്നായി പഠനം നടത്തി അതനുസരിച്ച് ഈ മേഖല പൊളിച്ചെഴുതണം [[ഉപയോക്താവ്:Udayansivadasant|Udayansivadasant]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Udayansivadasant|സംവാദം]]) 02:45, 23 സെപ്റ്റംബർ 2018 (UTC)

എസ് ഉദയൻ [[ഉപയോക്താവ്:Udayansivadasant|Udayansivadasant]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Udayansivadasant|സംവാദം]]) 02:47, 23 സെപ്റ്റംബർ 2018 (UTC)

== ഗെയ്ൽ പദ്ധതി യാഥാർഥൃം അറിയേണ്ടരിക്കുന്നു.  ആർക്കെങ്കിലും സഹായിക്കാമോ ? ==

കോഴിക്കോട്, മുക്കം ഏരിയയിൽ ജനങ്ങളെ തല്ലിച്ചതച്ചുകൊണ്ട് പ്രവർത്തനം നടത്തുന്നു.
    നടന്നില്ലെങ്കിൽ നഷ്ടം ആർക്കാണ്.
 നേരത്തെ സമര മുഖത്തെ പലരും വഴിമാറി.
കാരണം ? [[ഉപയോക്താവ്:Sidheeque firdous|Sidheeque firdous]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sidheeque firdous|സംവാദം]]) 13:58, 10 നവംബർ 2017 (UTC)

എൻ്റെത് ഒറ്റ വാക്കിൽ :
ഇത് സാധാരണക്കാർക്ക് ഒരു പ്രയോജനവുമില്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Sidheeque firdous|Sidheeque firdous]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sidheeque firdous|സംവാദം]]) 14:04, 10 നവംബർ 2017 (UTC)

ഗെയിൽ പദ്ധതി സാധാരണക്കാർക്കും കൂടി പ്രയോജനമുള്ളതാണ് [[ഉപയോക്താവ്:Udayansivadasant|Udayansivadasant]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Udayansivadasant|സംവാദം]]) 02:53, 23 സെപ്റ്റംബർ 2018 (UTC)

എസ്. ഉദയൻ [[ഉപയോക്താവ്:Udayansivadasant|Udayansivadasant]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Udayansivadasant|സംവാദം]]) 02:54, 23 സെപ്റ്റംബർ 2018 (UTC)

വിക്കിപീഡിയയിൽ പുതിയ അംഗം എന്ന നിലയിൽ പല സങ്കേതിക ബുദ്ധിമുട്ടുമുണ്ട് ആയതിനാൽ ഒന്നു വ്യക്തമാക്കുക .എന്താണ് സി സി. ബൈ-എസ്എ 3.0? എന്നാണ് ജി.എഫ്.ഡി.എൽ? [[ഉപയോക്താവ്:Udayansivadasant|Udayansivadasant]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Udayansivadasant|സംവാദം]]) 02:58, 23 സെപ്റ്റംബർ 2018 (UTC)

എസ്. ഉദയൻ. [[ഉപയോക്താവ്:Udayansivadasant|Udayansivadasant]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Udayansivadasant|സംവാദം]]) 02:59, 23 സെപ്റ്റംബർ 2018 (UTC)

== Bilrubin test  ==

What is Bilrubin  [[ഉപയോക്താവ്:Baiju kj|Baiju kj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Baiju kj|സംവാദം]]) 17:32, 30 ജനുവരി 2018 (UTC)

redblood cells in our body is destroyed after its lifespan of about 120 days.iron is released and rest is split i to heme and globin.Heme is catabolised and the end product is bilirubin.it is taken up by liver and converted to a soluble form , ie bilirubin diglucuronide .This is excreted through bile into duodenum ( beginning part of intestine. bacteria in the intestine convert it into stercobilin , part of which is excreted via feces and part is re absorbed into blood to be excreted as uro bilinogen in urine . yellow color of urine and feces is due to these pigments.  [[ഉപയോക്താവ്:Lalithambica|Lalithambica]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Lalithambica|സംവാദം]]) 08:35, 16 ഏപ്രിൽ 2018 (UTC)

bilirubin test:normally blood level of total bilirubin is 0.2- 1.2 mg. of this 0- 0.3 is unconjugated bilirubin (indirect bilirubin ) and 0.2 - 0.7 is conjugated or direct bilirubin.in various diseases bilirubin level - direct, indirect or both may increase.this  condition of increased bilirubin in blood  is known as 
jaundice.testing the bilirubin helps in detecting jaundice and differentiating between different types of jaundice. actually jaundice is not a diagnosis .it only means bilirubin level in blood is high (more than 2mg%). cause of jaundice has to be found out by other tests and then trear accordingly .  [[ഉപയോക്താവ്:Lalithambica|Lalithambica]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Lalithambica|സംവാദം]]) 08:52, 16 ഏപ്രിൽ 2018 (UTC)

== How to add a post ==

How to add a post in Wikipedia? Please sent me the answer through email or phone or others.  [[ഉപയോക്താവ്:Mallu Techiez|Mallu Techiez]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Mallu Techiez|സംവാദം]]) 08:46, 17 ഏപ്രിൽ 2018 (UTC)

Just read the information  [[ഉപയോക്താവ്:IvansMookambika|IvansMookambika]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:IvansMookambika|സംവാദം]]) 09:07, 23 സെപ്റ്റംബർ 2018 (UTC)

== നമ്മുടെ നാട്ടിൽ നടക്കുന്ന  അഴിമതി  ==

പാവപ്പെട്ട ജനങ്ങൾ എന്ത് cheyyum??  [[ഉപയോക്താവ്:Sanju sahadevan|Sanju sahadevan]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sanju sahadevan|സംവാദം]]) 12:49, 22 ഏപ്രിൽ 2018 (UTC)

== വിക്കിപീഡിയ പേജ് അങ്ങിനെ ഉപയോഗപ്പെടുത്താം ==

Na [[ഉപയോക്താവ്:Ashik2019|Ashik2019]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ashik2019|സംവാദം]]) 09:46, 29 മാർച്ച് 2019 (UTC)

== ചികിത്സാ ==

നമ്മുടെ ഈ വിക്കീ പീഡിയയിൽ ഞാൻ എന്നാൽ കഴിയുന്ന നിലക്കൊക്കെ ഇടപെടും. ഇത് വഴി അജ്ഞതയുടെ ഇരുൾ മൂടിയ നമുക്കും നമ്മുടെ സമൂഹങ്ങൾക്കും ഒരുപാട് അറിവിന്റെ വെളിച്ചം ലഭിക്കട്ടെ എന്ന് പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു [[ഉപയോക്താവ്:Ashiq jawahiri|Ashiq jawahiri]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ashiq jawahiri|സംവാദം]]) 13:02, 30 ജൂലൈ 2019 (UTC)

== Sub: ==

Hi I have joined Wikipedia [[ഉപയോക്താവ്:Ann Mary Roy|Ann Mary Roy]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ann Mary Roy|സംവാദം]]) 18:13, 3 ജനുവരി 2020 (UTC)

== വിക്കിപീഡിയയെ ഇനിയും മെച്ചപ്പെട്ടതാക്കാനുള്ള ഗവേഷണപരിപാടികളിലേക്ക് നിങ്ങളുടെ സഹായം അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു  ==

പ്രിയപ്പെട്ട {{ping|user:സ്വാഗതസംഘം}}

വിക്കിപീഡിയയിലേക്കുള്ള താങ്കളുടെ സംഭാവനകൾക്ക് വളരെ നന്ദി.

വിക്കിപീഡിയയെ ഇനിയും മെച്ചപ്പെട്ടതാക്കാനുള്ള ഗവേഷണപരിപാടികളിലേക്ക് നിങ്ങളുടെ സഹായം അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു. ഇതിൽ പങ്കെടുക്കാൻ, [https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_2i2sbUVQ4RcH7Bb കുറച്ചു ചെറിയ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം തന്നാൽ], ഞങ്ങൾ നിങ്ങളെ ബന്ധപ്പെടുകയും തുടർചർച്ചകൾക്കായി ഒരു സമയം തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്യാം.

നന്ദി. ശുഭദിനാശംസകൾ! [[ഉപയോക്താവ്:BGerdemann (WMF)|BGerdemann (WMF)]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:BGerdemann (WMF)|സംവാദം]]) 23:59, 1 ജൂൺ 2020 (UTC)

ഈ സർവേ ഒരു തേഡ് പാർട്ടി വഴിയായിരിക്കും ചെയ്യുന്നത്. അത് ചില നിബന്ധനങ്ങൾക്ക് വിധേയമായിരിക്കാം. സ്വകാര്യതയെക്കുറിച്ചും വിവരക്കൈമാറ്റത്തെക്കുറിച്ചുമറിയാൻ [https://drive.google.com/file/d/1ck7A3qq9Lz3lEjHoq4PYO-JJ8c7G6VVW/view സർവേ സ്വകാര്യതാ പ്രസ്താവന] കാണുക.

== തരിണി കലിംഗരായർ ==

Profile

മോഡലും സൗന്ദര്യ റാണിയുമായ തരിണി കലിംഗരായർ 2022-ൽ തന്റെ 22-ാം ജന്മദിനം ആഘോഷിച്ചു.  അവർ താമസിക്കുന്നതു തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ചെന്നൈയിലാണ്. ബ്രാഹ്മണകുടുംബത്തിൽ ജനിച്ച താരിണിയെയും സഹോദരിയെയും പലവിധ വെല്ലുവിളികളെ അതിജീവിച്ചാണ് അമ്മ വളർത്തിയത്.

Personal Life

M.O.P യിൽ നിന്ന് വിഷ്വൽ കമ്മ്യൂണിക്കേഷനിൽ ബിരുദം നേടുന്നതിന് മുമ്പ് തരിണി തന്റെ വിദ്യാഭ്യാസം ചെന്നൈയിലെ ഭവനിലെ രാജാജി വിദ്യാശ്രമത്തിൽ തുടർന്നു. വൈഷ്ണവ് കോളേജ് ഫോർ വിമൻ. ജഗ്ലിംഗ് പഠനവും വളർന്നുവരുന്ന മോഡലിംഗ് ജീവിതവും, അവൾ ഒരു പ്രശസ്ത ഫാഷൻ മോഡലായി മാറി, 16-ാം വയസ്സിൽ തന്റെ യാത്ര ആരംഭിച്ചു. കോളേജ് പഠനകാലത്ത്, അവൾ ചലച്ചിത്രനിർമ്മാണത്തിൽ മുഴുകി, മിസ് ദിവ 2021-ൽ ഫൈനലിസ്റ്റും മൂന്നാം റണ്ണർ-അപ്പുമായി അംഗീകാരം നേടി, വ്യാപകമായ അംഗീകാരം നേടി.

2022-ൽ താരിണി മിസ് ദിവ യൂണിവേഴ്സ് 2022 മത്സരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു. മോഡലിംഗിനുപുറമെ, അവൾ ഒരു വിദഗ്ദ്ധ ഫോട്ടോഗ്രാഫർ കൂടിയാണ്. മിസ് തമിഴ്‌നാട് 2019, മിസ് സൗത്ത് ഇന്ത്യ 2019 ലെ ഒന്നാം റണ്ണർ അപ്പ് എന്നീ പദവികൾ സ്വന്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. 

Engagement

പ്രശസ്ത ഇന്ത്യൻ നടനായ കാളിദാസ് ജയറാമുമായി 2022 ഒക്ടോബറിൽ തരിണിയുടെ വിവാഹനിശ്ചയം കഴിഞ്ഞു. വിവാഹനിശ്ചയ പാർട്ടിയിൽ നിന്നുള്ള വൈറൽ ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളും വീഡിയോകളും സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ നിറഞ്ഞു, ആരാധകർ സന്തോഷം പ്രകടിപ്പിക്കുകയും ദമ്പതികൾക്ക് ആശംസകൾ അയക്കുകയും ചെയ്തു

Reference:

https://wealthhubofficial.com/who-is-kalidas-jayaram-wife/ [[ഉപയോക്താവ്:Abimohanan|Abimohanan]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abimohanan|സംവാദം]]) 02:45, 27 ഡിസംബർ 2023 (UTC)

== The WMF Language team needs your feedback ==

Hello [[User:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]],

I hope this message finds you well.

My name is Uzoma Ozurumba, a Community Relations Specialist supporting the [[mw:Wikimedia_Language_engineering|WMF Language team]]. I am contacting you because I posted [[വിക്കിപീഡിയ:Embassy#Making MinT a default Machine Translation for your Wikipedia|a message]] from the WMF Language team in your Wikipedia village pump to communicate our proposal to make the [[mw:MinT|MinT]] with the [https://ai4bharat.iitm.ac.in/indic-trans2/ IndicTrans2] model the default machine translation in Malayalam Wikipedia.

We would appreciate your reading the message and giving us feedback on our proposal in the thread. You can also ask some of Malayalam Wikipedia community members to read the message and let us know if they are okay with having MinT as the default translation in your Wikipedia.

Thank you so much for your feedback and help.

Best regards,

[[ഉപയോക്താവ്:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:UOzurumba (WMF)|സംവാദം]]) 18:44, 12 ജനുവരി 2024 (UTC)

== Literary works of T.V Illimoottil  ==

T.V ILLIMOOTTIL is a Distinguished poet,devoted teacher in Malayalam and Sanskrit,Ayurvedic physician,dramatic, and a good translater of Kalidasa's works. [[ഉപയോക്താവ്:Illimoottil|Illimoottil]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Illimoottil|സംവാദം]]) 17:04, 20 ഫെബ്രുവരി 2025 (UTC)

:T.V. Illimoottil was a multi-talented personality who excelled in various fields, including literature, education, and medicine. His notable achievements include: 
:- Distinguished poet and Sanskrit scholar
:- Translator of Kalidasa's works &quot;Abhinjana Sakuntalam&quot; and &quot;Meghasandesam&quot; into Malayalam, which were approved as textbooks for undergraduate studies in Kerala and M.G Universities.
:- Playwright and author of several plays, including &quot;Sire Thomas Moore&quot;, &quot;Maathutharakan&quot;, and &quot;Peelathosinte Puthri&quot;
:- Ayurvedic physician with 15 years of study in Ayurveda and Sanskrit
:- Author of the prayer hymn &quot;Sachidaanandaa sarvavallabhaa&quot; and the poetry collection &quot;Kavya samaahaarm&quot;
:- Author of the Sanskrit poem &quot;Vande Pitharam&quot;
:- Dedicated teacher who served various schools and colleges
:- Born on October 18, 1912, and passed away on March 14, 2002
:- Colleague and friend of Prof. Joseph Mundassery at St. Thomas College in Thrissur, Kerala, who encouraged and guided Illimoottil to explore his literary talents. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-26420-31|&amp;#126;2026-26420-31]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-26420-31|talk]]) 03:40, 1 മേയ് 2026 (UTC)</text>
      <sha1>ri5rgrdcep6564alim96fqd1dkafi6i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20529</id>
    <revision>
      <id>4616647</id>
      <parentid>4594303</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:35:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616647</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15289" sha1="13oez5l5yvmrlwlyk7gys59id8at3zv" xml:space="preserve">{{prettyurl|Subhash Chandran}} 
{{Infobox Person
| name   = '''സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ'''
|image     =Subash chandran at Kollam 2025 1.jpg
| image_size     = 
| caption  = സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ
| birth_date  = 
| birth_place = [[കടുങ്ങല്ലൂർ]], [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]]
| death_date  = 
| death_place = 
| education      = 
| occupation     = കഥാകൃത്ത്, നോവലിസ്റ്റ്, ബാല സാഹിത്യകാരൻ, മാതൃഭൂമി ആഴ്ചപ്പതിപ്പ് അസിസ്റ്റന്റ്
 എഡിറ്റർ
| spouse         = ജയശ്രീ
| parents        = ചന്ദ്രശേഖരൻ പിള്ള, പൊന്നമ്മ
| children       = സേതുപാർവതി,സേതുലക്ഷ്‌മി
}}
[[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]] [[ഉത്തരാധുനികത|ഉത്തരാധുനിക]] എഴുത്തുകാരിൽ പ്രമുഖനാണ് '''സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ'''. [[മാതൃഭൂമി ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്|മാതൃഭൂമി ആഴ്ചപ്പതിപ്പു]] നടത്തിയ ചെറുകഥാമത്സരത്തിലൂടെ ചെറുകഥാരംഗത്തു പ്രവേശം ചെയ്തു.  [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ വിശിഷ്ടാംഗത്വം നേടിയവരുടെ പട്ടിക|കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ]] ജനറൽ കൗൺസിൽ അംഗമായി രണ്ടുതവണയും എക്സിക്യൂട്ടീവ്‌ അംഗമായി ഒരു വട്ടവും പ്രവർത്തിച്ചു. ഇപ്പോൾ മാതൃഭൂമി ആഴ്ചപ്പതിപ്പിന്റെ പത്രാധിപരായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ആദ്യ ചെറുകഥാസമാഹാരത്തിനും ([[ഘടികാരങ്ങൾ നിലയ്ക്കുന്ന സമയം|ഘടികാരങ്ങൾ നിലയ്ക്കുന്ന സമയം)]] ആദ്യ നോവലിനും ([[മനുഷ്യന് ഒരു ആമുഖം]]) [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം]] ഇദ്ദേഹത്തിനു ലഭിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/movies/malayalam/327363/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-12-27 |archive-date=2012-12-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121227144828/http://www.mathrubhumi.com/movies/malayalam/327363/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. ആദ്യനോവലിന് കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച ഇന്ത്യയിലെ ചുരുക്കം എഴുത്തുകാരിൽ ഒരാൾ. ആദ്യകഥാസമാഹാരത്തിനും ആദ്യനോവലിനും കേരളസാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്‌ നേടിയ മലയാളത്തിലെ ഒരേയൊരു എഴുത്തുകാരൻ. ആദ്യനോവലിന്   [[ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം|ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം, വയലർ പുരസ്കാരം തുടങ്ങി പന്ത്രണ്ടോളം വലിയ പുരസ്കാരങ്ങൾ]] ലഭിച്ചു. മികച്ച നോവലിനുള്ള [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യഅക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] [[മനുഷ്യന് ഒരു ആമുഖം]] എന്ന നോവൽ&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=508887 |title=സുഭാഷ് ചന്ദ്രന് കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം |access-date=2014-12-21 |archive-date=2014-12-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141220182950/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=508887 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; കേരളത്തിന്റെ നൂറു വർഷത്തെ കഥാഗതിയും നൂറിലേറെ കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ജീവിതസന്ദർഭങ്ങളുമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട രചനയാണ്. ഒട്ടേറെ പുരസ്കാരങ്ങൾ നേടിയ സമുദ്രശില ആണ് സുഭാഷ്‌ ചന്ദ്രന്റെ മറ്റൊരു പ്രശസ്ത നോവൽ. അഞ്ചുവർഷത്തിനുള്ളിൽ അര ലക്ഷത്തോളം കോപ്പികൾ വിറ്റ സമുദ്രശില രൂപശിൽപം കൊണ്ടും നവീനമായ ആഖ്യാനം കൊണ്ടും പരീക്ഷണാത്മകതകൊണ്ടും മലയാളസാഹിത്യത്തിലെ ഒരു നാഴികക്കല്ലാണ്. 

സുഭാഷ്ചന്ദ്രന്റെ എല്ലാ ചെറു കഥകളും മനുഷ്യന്റെ ക്ഷണികതയിലേക്കാണ് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത്. അടിത്തറയില്ലാത്ത മനുഷ്യജീവിതത്തിലേക്കുള്ള എത്തിനോട്ടമാണ് ''ഈഡിപ്പസിന്റെ അമ്മ''യും ''അമേരിക്ക''യും. ഹേയ് മനുഷ്യാ പരമാണുവിനേക്കാൾ ചെറുതാണ് നീ എന്ന അറിവാണ് ഓരോ സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ കൃതികളും നമ്മോട് പറയുന്നത്.

== ജീവിതരേഖ ==
[[1972]]-ൽ [[ആലുവ]]ക്കടുത്ത് [[കടുങ്ങലൂർ|കടുങ്ങലൂരിൽ]] ജനിച്ചു. അച്ഛൻ : ചന്ദ്രശേഖരൻ പിള്ള, അമ്മ: പൊന്നമ്മ. എറ‍ണാകുളം സെന്റ് ആൽബർട്സ്, [[മഹാരാജാസ് കോളേജ്]], ലോ കോളേജ്, ഭാരതീയവിദ്യാഭവൻ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിദ്യാഭ്യാസം.[[1994]]-ൽ മലയാളത്തിൽ ഒന്നം റാങ്കോടെ മാസ്റ്റർ ബിരുദം. നിയമ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയില്ല. മാതൃഭൂമി വാരാന്തപ്പതിപ്പിൽ ചീഫ്‌സബ് എഡിറ്റർ ആയിരുന്നു. ഇപ്പോൾ മാതൃഭൂമി ആഴ്ചപ്പതിപ്പിന്റെ ചുമതല വഹിക്കുന്നു. കാലിക്കറ്റ്‌ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയുടെ ജേണലിസം വിഭാഗത്തിൽ ഫാക്കൽറ്റിയുമാണ് . ഭാര്യ : ജയശ്രീ, മക്കൾ : സേതുപാർവതി, സേതുലക്ഷ്‌മി. ഒരു കഥ [[രൂപേഷ് പോൾ]] ലാപ്‌ടോപ്പ് എന്ന പേരിൽ ചലച്ചിത്രമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. സൻമാർഗ്ഗം എന്ന ചെറുകഥ രവിശങ്കർ എ നൈഫ്‌ ഇൻ ദ ബാർ എന്ന പേരിൽ ഷോട്ട്‌ ഫിലിമാക്കി. ഗുപ്തം ഒരു തിരക്കഥ എന്ന രചന ജോർജ്ജ്‌ കിത്തു ആകസ്മികം എന്ന പേരിൽ സിനിമയാക്കി. വധക്രമം എന്ന കഥ കെ എം കമൽ പൂനാ ഫിലിം ഇൻസ്റ്റിട്ട്യൂട്ടിൽ തന്റെ ഡിപ്ലോമ ഫിലിമാക്കിയപ്പോൾ റിയോഡി‌ ജനീറോ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ ജൂറിയുടെ സ്പെഷ്യൽ മെൻഷൻ ലഭിച്ചു.  വ്യത്യസ്തമായ രചനാതന്ത്രങ്ങളുടെ പരീക്ഷണശാലയാണ് സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ കൃതികൾ. ലോക സാഹിത്യത്തോടൊപ്പം മലയാളത്തെ എത്തിക്കാൻ കെൽപ്പുള്ളവ.
[[പ്രമാണം:Subash chandran at Kollam 2025.ogg|ലഘുചിത്രം|കൊല്ലത്തു നടന്ന ഒരു നോവൽ പ്രകാശന വേളയിൽ സംസാരിക്കുന്നു]]
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
*[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] 2011 - നോവൽ - [[മനുഷ്യന് ഒരു ആമുഖം]]&lt;ref name=&quot;mat1&quot;/&gt;
* [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യഅക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം]] 2014 - നോവൽ - [[മനുഷ്യന് ഒരു ആമുഖം]] &lt;ref name=&quot;mat3&quot;/&gt;
* [[മനുഷ്യന് ഒരു ആമുഖം]] എന്ന നോവലിനു [[വയലാർ പുരസ്കാരം]] - 2015&lt;ref&gt;{{cite news|title=വയലാർ അവാർഡ് സുഭാഷ് ചന്ദ്രന്; പുരസ്‌ക്കാരം ലഭിച്ചത് 'മനുഷ്യന് ഒരാമുഖം' എന്ന നോവലിന്|url=http://www.marunadanmalayali.com/literature/awards/vayalar-award-for-subhash-chandran-29217|accessdate=2015 ഒക്ടോബർ 10|newspaper=മറുനാടൻ മലയാളി|date=2015 ഒക്ടോബർ 10|archive-date=2015-10-10|archive-url=https://archive.today/20151010101131/http://www.marunadanmalayali.com/literature/awards/vayalar-award-for-subhash-chandran-29217|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt;
&lt;h4&gt;മറ്റു പുരസ്കാരങ്ങൾ&lt;/h4&gt;
*[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] അവാർഡ് - ചെറുകഥ - [[ഘടികാരങ്ങൾ നിലയ്ക്കുന്ന സമയം]]
*അങ്കണം-ഇ.പി. സുഷമ  അവാർഡ്(1995)-'മരിച്ചവരുടെ ചെറിയ ഒപ്പീസ്' എന്ന കഥക്ക്.
*എസ്.ബി.ടി അവാർഡ്
*വി.പി. ശിവകുമാർ കേളി അവാർഡ്
*[[ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം]] - 2011 - [[മനുഷ്യന് ഒരു ആമുഖം]](നോവൽ) &lt;ref name=&quot;mat1&quot;/&gt; 
[[ദ വീക്ക്]] വാരിക വിവിധ രംഗങ്ങളിൽ കഴിവുതെളിയിച്ച ഇന്ത്യയിലെ അൻപത് യുവാക്കളിൽ ഒരാളായും [[ഇന്ത്യാ ടുഡേ]] കേരളത്തിലെ ഇരുപത് യുവപ്രതിഭകളിൽ ഒരാളായും തിരഞ്ഞെടുത്തു. [[ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]] ദിനപത്രം ഇന്ത്യയിലെ വിവിധ ഭാഷകളിൽനിന്നുള്ള യുവകഥാകൃത്തുക്കളെ തിരഞ്ഞെടുത്തപ്പോൾ മലയാളത്തിൽനിന്ന് സ്ഥാനം ലഭിച്ച ഏക കഥാകൃത്തായി. വധക്രമം എന്ന കഥയെ ആധാരമാക്കി പൂന ഫിലിം ഇൻസ്റ്റിറ്റിയൂട്ട് നിർമിച്ച് കെ.എം. കമൽ സംവിധാനം ചെയ്ത ഹ്രസ്വചിത്രത്തിന് 2005-ൽ ബ്രസീലിലെ റിയോ ഡി ജനിറോ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ ജൂറിയുടെ പ്രത്യേക പരാമർശം ലഭിച്ചു.[[ഘടികാരങ്ങൾ നിലയ്ക്കുന്ന സമയം]]' എന്ന ചെറുകഥയ്ക്ക് [[1994]]-ൽ ‍[[മാതൃഭൂമി]] വിഷുപ്പതിപ്പു നടത്തിയ മൽസരത്തിൽ ഒന്നാം സമ്മാനം ലഭിച്ചു.&lt;br /&gt; 
ഫൊക്കാന പുരസ്ക്കാരം.
സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ കഥകൾക്ക് കോവിലൻ പുരസ്ക്കാരം 2016

== പ്രസിദ്ധീകരിച്ച പുസ്തകങ്ങൾ ==
*[[ഘടികാരങ്ങൾ നിലയ്ക്കുന്ന സമയം]](ചെറുകഥസമാഹാരം)
*[[പറുദീസാ നഷ്ടം|പറുദീസാനഷ്ടം]](ചെറുകഥസമാഹാരം)
*തല്പം(ചെറുകഥസമാഹാരം)
*[[മനുഷ്യന് ഒരു ആമുഖം]]   - നോവൽ
*ബ്ലഡി മേരി(നിണ്ട കഥകൾ)
*വിഹിതം(ചെറുകഥസമാഹാരം)
*മധ്യേയിങ്ങനെ കാണുന്ന നേരത്ത്(അനുഭവക്കുറിപ്പുകൾ)
*ദാസ് ക്യാപിറ്റൽ(അനുഭവക്കുറിപ്പുകൾ)
*[[സമുദ്രശില]] (നോവൽ)

==അവലംബം==
{{Reflist|refs=
&lt;ref name=&quot;mat1&quot;&gt;[http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/1382904/2012-01-10/kerala ഓടക്കുഴൽ അവാർഡ് സുഭാഷ്ചന്ദ്രന് ]&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;mat3&quot;&gt;[https://archive.today/20141219112435/http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/3120/ സുഭാഷ് ചന്ദ്രന് കേന്ദ്രസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം ]&lt;/ref&gt;
}}
{{India-writer-stub}}

[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1972-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]</text>
      <sha1>13oez5l5yvmrlwlyk7gys59id8at3zv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡാറ്റാബേസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>26642</id>
    <revision>
      <id>4616629</id>
      <parentid>4081469</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:20:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616629</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10003" sha1="edtef50g7m639jf115ywraodam71pbj" xml:space="preserve">{{PU|Database}} 
[[Image:DVD Rental Query.png|thumb|ഒരു എസ്ക്യൂഎൽ(SQL)സെലക്ട്ഡ് സ്റ്റേറ്റുമെന്റും അതിന്റെ റിസൾട്ടും|300x300px]]
ഒരു വസ്തുവിനെയോ (മനുഷ്യൻ ‍, ജീവികൾ, സ്ഥാപനങ്ങൾ) ആശയത്തെയോ സംബന്ധിച്ചുള്ള വിവരങ്ങളെയാണ് ഡാറ്റ എന്നു പറയുന്നത്. പരസ്പരം ബന്ധമുള്ളതിനാൽ ഒരുമിച്ചു വെക്കാവുന്ന വിവരങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തെയാണ് '''ഡാറ്റാബേസ്''' എന്നു പറയുന്നത്. ഒരു വസ്തുവിന്റെ പലതരത്തിലുള്ള ഡാറ്റബേസുകളേ ബന്ധപ്പെടുത്തുന്ന ഡാറ്റാബേസുകളെ റിലേറ്റഡഡ് ഡാറ്റാബേസ് എന്നു പറയുന്നു. പ്രായോഗികമായി ഒരു വലിയ ഡാറ്റാബേസ് കൈകാര്യം ചെയ്യുമ്പോൾ അതിലുള്ള വിവരങ്ങൾ തിരഞ്ഞ് കണ്ടു പിടിക്കുവാൻ വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. എന്നാൽ കമ്പ്യൂട്ടറിൽ ഒരു ഡാറ്റാബേസ് സോഫ്റ്റ്‍‍വെയർ ഉപയോഗിച്ച് കൊണ്ട് ഡാറ്റാബേസ് ഉണ്ടാക്കുമ്പോൾ അതിലെ വിവരണങ്ങളും മറ്റും തിരഞ്ഞ് കണ്ട് പിടിക്കുവാൻ വളരെ എളുപ്പമാണ്. ആയതിനാൽ ഡാറ്റാബേസിനെ ഇങ്ങനെ നിർവ്വചിക്കാം, ഒരു കമ്പ്യൂട്ടർ സിസ്റ്റത്തിൽ ഘടനാപരമായി അടുക്കി വെച്ചിരിക്കുന്ന വിവരങ്ങളെയും,ഒരു കമ്പ്യൂട്ടർ പ്രോഗ്രാമിനോ, ഒരു [[ക്വറി ലാങ്വേജ്|ക്വറി ലാംഗ്വേജിന്റെ]] സഹായത്തോടെ ഒരു ഉപയോക്താവിനോ ഈ വിവരങ്ങളെ തിരിച്ചെടുക്കുന്നതിനുമുള്ള ഉപാധിയാണ്‌ [[കമ്പ്യൂട്ടർ]] '''ഡാറ്റാബേസ്''' .&lt;ref&gt;{{cite web | title = What is a Database? | publisher = The University of Queensland, Australia | url =http://www.library.uq.edu.au/training/skills/what_dbase.html}}&lt;/ref&gt;.

ഡാറ്റ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതിനും വിശകലനം ചെയ്യുന്നതിനുമായി  ഉപയോക്താക്കൾ, ആപ്ലിക്കേഷനുകൾ, ഡാറ്റാബേസ് എന്നിവരുമായി സംവദിക്കുന്ന സോഫ്റ്റ്‌വെയർ ആണ് ഡാറ്റാബേസ് മാനേജ്‌മെന്റ് സിസ്റ്റം (DBMS). ഡിബിഎംഎസ് സോഫ്റ്റ്‌വെയർ ഡാറ്റാബേസ് കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിനായി നൽകിയിരിക്കുന്ന എല്ലാ സൗകര്യങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഡാറ്റാബേസ്, ഡിബിഎംഎസ്, അനുബന്ധ ആപ്ലിക്കേഷനുകൾ എന്നിവ ചേരുന്നതാണ് ഒരു '''ഡാറ്റാബേസ് സിസ്റ്റം'''. പലപ്പോഴും &quot;ഡാറ്റാബേസ്&quot; എന്ന പദം ഏതെങ്കിലും ഡിബിഎംഎസ്, ഡാറ്റാബേസ് സിസ്റ്റം അല്ലെങ്കിൽ ഡാറ്റാബേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഒരു ആപ്ലിക്കേഷനെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.

ചെറിയ ഡാറ്റാബേസുകൾക്ക് ഒരു ഫയൽ സിസ്റ്റത്തിൽ ഡാറ്റ സംഭരിക്കാൻ കഴിയും, അതേസമയം വലിയ ഡാറ്റാബേസുകൾ [[computer cluster|കമ്പ്യൂട്ടർ ക്ലസ്റ്ററുകളിലോ]] ക്ലൗഡ് സ്റ്റോറേജിലോ ഹോസ്റ്റുചെയ്യുന്നു. വ്യക്തമായും മനസ്സിലാക്കാനുള്ള എളുപ്പത്തിനും മുൻഗണന നൽകുന്ന ഒരു മിനിമലിസ്റ്റ് സമീപനത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പദമാണ് ഡാറ്റാബേസ് ഡിസൈൻ. ഇത് ഡാറ്റ മോഡലിംഗിൽ വേണ്ട ലാളിത്യത്തെക്കുറിച്ച് ഊന്നിപ്പറയുന്നു, സങ്കീർണ്ണമായവയെക്കാൾ നേരായ ഘടനകൾക്ക് മുൻഗണന നൽകുന്നു. ഈ സമീപനം ഡാറ്റാബേസ് ഡിസൈനെ കാര്യക്ഷമമാക്കാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നു, ഇത് ഡാറ്റയെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നതും കാര്യക്ഷമമായി സംഭരിക്കുന്നതും എളുപ്പമാക്കുന്നു. [[distributed computing|ഡിസ്ട്രിബ്യൂട്ടഡ് കമ്പ്യൂട്ടിംഗ്]] പരിതസ്ഥിതികളിൽ ഫോൾട്ട് ടോളറൻസ് മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.geeksforgeeks.org/database-design-in-dbms/|title=database design|access-date=26 April 2024}}&lt;/ref&gt;

ഡാറ്റാബേസ് മാനേജുമെൻ്റ് സിസ്റ്റങ്ങളെ അവർ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന ഡാറ്റാബേസ് മോഡലുകൾ അനുസരിച്ച് തരം തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. 1980-കൾ മുതൽ പ്രചാരത്തിലുള്ള റിലേഷണൽ ഡാറ്റാബേസുകൾ, വരികളും കോളങ്ങളും ഉള്ള പട്ടികകളായി ഡാറ്റ ഓർഗനൈസുചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ ക്വറിയിംഗിനായി സാധാരണയായി [[SQL|എസ്ക്യുഎൽ]] ഉപയോഗിക്കുന്നു. 2000-ത്തിൽ, [[നോഎസ്ക്യുഎൽ]](NoSQL) എന്നറിയപ്പെടുന്ന നോൺ-റിലേഷണൽ ഡാറ്റാബേസുകൾ, ഇതര ക്വറി ലാങ്വേജുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്ത് ജനപ്രീതി നേടി. നോഎസ്ക്യുഎൽ ഡാറ്റാബേസുകൾ റിലേഷണൽ ഡാറ്റാബേസുകളുടെ പട്ടിക രൂപത്തിലുള്ള(table)ഘടനയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://algorithm-wiki.csail.mit.edu/wiki/Domain:Databases|title=non-relational databases referred to as NoSQL|access-date=27 April 2024}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==പദാവലിയും അവലോകനവും==
ഔപചാരികമായി, &quot;ഡാറ്റാബേസ്&quot; എന്നത് &quot;ഡാറ്റാബേസ് മാനേജ്മെൻ്റ് സിസ്റ്റം&quot; (DBMS) ഉപയോഗിച്ച് പ്രവേശിക്കുന്ന ഒരു കൂട്ടം അനുബന്ധ ഡാറ്റയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു, ഇത് ഒന്നോ അതിലധികമോ ഡാറ്റാബേസുകളുമായി സംവദിക്കാൻ ഉപയോക്താക്കളെ അനുവദിക്കുകയും പ്രവേശനം നൽകുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു സംയോജിത [[computer software|കമ്പ്യൂട്ടർ സോഫ്റ്റ്വെയറാണ്]].  (നിർദ്ദിഷ്‌ട ഡാറ്റയിലേക്കുള്ള ആക്‌സസ് പരിമിതപ്പെടുത്തുന്ന നിയന്ത്രണങ്ങൾ നിലവിലുണ്ടെങ്കിലും).
== ഡാറ്റാബേസ് സോഫ്റ്റ്വെയറുകൾ ==
* [[ഡിബേസ്]]
* [[ഫോക്സ്‌പ്രോ]]
* [[മൈക്രോസോഫ്റ്റ് ആക്സസ്]] (MS Access)
* മൈക്രോസോഫ്റ്റ് എസ് .ക്യൂ. എൽ (MS SQL)
* [[ഒറാക്കിൾ]]
* സാപ്പ് ഹാന (SAP HANA)
* [[മറിയ ഡി.ബി.]] (MariaDB)
* [[മൈഎസ്‌ക്യുഎൽ]] (MySQL)
* [[പോസ്റ്റ്ഗ്രേഎസ്ക്യുഎൽ]] (postgreSQL)
* [[മോംഗോഡിബി]] (MongoDB)

== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;
{{database-stub|Database}}
{{Systems science}}

[[വർഗ്ഗം:ഡാറ്റാബേസ്]]</text>
      <sha1>edtef50g7m639jf115ywraodam71pbj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ദി കൗണ്ട് ഒഫ് മോണ്ടി ക്രിസ്റ്റോ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>42856</id>
    <revision>
      <id>4616636</id>
      <parentid>3589425</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:11:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-26554-58</username>
        <id>217149</id>
      </contributor>
      <comment>KOOTTICHERTHU</comment>
      <origin>4616636</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3005" sha1="403iahmi3ijqlwzfam3bezmh5o73s7w" xml:space="preserve">{{prettyurl|The Count of Monte Cristo}}എഡ്മണ്ട് ഡാന്റിസ് ആണ് ഈ  നോവലിലെ നായകൻ.
{{infobox Book | &lt;!-- See Wikipedia:WikiProject_Novels or Wikipedia:WikiProject_Books --&gt;
| name         = The Count of Monte Cristo     
| image        = [[പ്രമാണം:Countofmontecristo.jpg|200px|Cover of Penguin Classics (Robin Buss) &lt;!-- prefer 1st edition cover --&gt;translation]]
‎| image_caption = Penguin (Robin Buss Translation)
| author       = [[അലക്സാണ്ടർ ഡ്യൂമാസ്]]
| cover_artist = M. Valentin 
| country      = [[France]] 
| language     = [[French language|French]]
| cover_artist = 
| genre        = [[Historical novel|Historical]], [[Adventure novel|Adventure]]
| publisher    = [[Chapman and Hall]] 
| release_date = 1844-1846
| media_type   = Print ([[Hardcover|Hardback]] &amp; [[Paperback]])
| pages        = 2 vol.
| isbn         = NA &lt;!-- first published before ISBN system started --&gt;
| preceded_by  = 
| followed_by  = 
}}
'''ദി കൌണ്ട് ഒഫ് മോണ്ടി ക്രിസ്റ്റോ'''(The Count of Monte Cristo(French:''Le comte de Monte-Cristo'')) [[അലക്സാണ്ടർ ഡ്യൂമാസ്]] എഴുതിയ ഒരു സാഹസിക നോവൽ ആണ്. ഈ നോവലിനെ  ഡൂമയുടെ വളരെ പ്രശസ്തമായ  [[ദി ത്രീ മസകെറ്റീർസ്|ദി ത്രീ മസകെറ്റീർസിനോടൊപ്പമാണ്]](The Three Musketeers) പരിഗണിക്കുന്നത്. കൂടാതെ ഇന്നുവരെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വിറ്റഴിക്കപ്പെടുന്ന പുസ്തകങ്ങളുടെ ഇടയിലാണ് ഇതിന്റെ സ്ഥാനം.  1844 ലാണ് ഈ നോവൽ പൂർത്തിയായത്.

ഈ കഥ നടക്കുന്നത് [[ഫ്രാൻസ്]], [[ഇറ്റലി]], [[മദ്ധ്യധരണ്യാഴി|മദ്ധ്യധരണ്യാഴിയിലെ]] ദ്വീപ്, [[ലെവന്റ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ്. 1815-1838 കാലഘട്ടങ്ങളിലെ ചരിത്രപരമയ രംഗപശ്ചാത്തലമാണ് ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ മൌലികാധാരം. ഒരു സാഹാസിക കഥയുടെ ശൈലിയിൽ പറയുന്ന ഇതിന്റെ മൌലികമായ പ്രമേയം പ്രതീക്ഷ, നീതി, പ്രതികാരം, കാരുണ്യം, മാപ്പ്, മരണം തുടങ്ങിയവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്.

{{novel-stub|EE NOVELINE AADHARAKKI MALAYALATHIL PURATHIRANGIYA CINEMAYANU PADAYOTTAM}}

[[വർഗ്ഗം:ഫ്രഞ്ച് നോവലുകൾ]]</text>
      <sha1>403iahmi3ijqlwzfam3bezmh5o73s7w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജിഷ്ണു രാഘവൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>49257</id>
    <revision>
      <id>4616575</id>
      <parentid>4590475</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:31:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616575</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32508" sha1="htrzmgzsn450qh07opfuaxma7u157rd" xml:space="preserve">{{prettyurl|Jishnu}}
{{featured}}
{{Infobox person
| name               = ജിഷ്ണു രാഘവൻ
| image              = Jishnu Raghavan 1.png
| caption            = 2002ൽ ജിഷ്ണു 
| birth_name         = ജിഷ്ണു ആലിങ്കിൽ
| birth_date         = [[ഏപ്രിൽ 23]]
| birth_place        = [[കണ്ണൂർ]], &lt;br&gt; [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]]
| death_date         = മാർച്ച് 25, 2016
| death_place        = കൊച്ചി, കേരളം
| occupation         = {{hlist|നടൻ|മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീയർ|സാമൂഹിക പ്രവർത്തകൻ}}  
| yearsactive        = 1987; 2002–2016
| spouse             = ധന്യ രാജൻ
| parents            = [[രാഘവൻ (നടൻ)|രാഘവൻ]] &lt;br&gt; ശോഭ 
| height             = 1.89 m&lt;ref&gt;http://www.imdb.com/name/nm1517703/&lt;/ref&gt; 
| relatives         = ജ്യോത്സ്ന (സഹോദരി) &lt;br&gt;
[[നൈല ഉഷ]] (കസിൻ) 
}}
'''ജിഷ്ണു രാഘവൻ ആലിങ്കിൽ''' (23 ഏപ്രിൽ 1979 - 25 മാർച്ച് 2016), &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ritzmagazine.in/actor-jishnu-raghavan-still-an-inspiration/|title=Actor Jishnu Raghavan still an inspiration|website=ritzmagazine.in|date=25 March 2016|language=en}}&lt;/ref&gt; '''ജിഷ്ണു''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു , പ്രധാനമായും മലയാളം സിനിമകളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട ഒരു ഇന്ത്യൻ നടനായിരുന്നു . നടൻ രാഘവന്റെ മകനായിരുന്നു . തന്റെ ആദ്യ ചിത്രമായ ''[[നമ്മൾ]]'' (2002)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sify.com/movies/nammal-review-malayalam-pcluy2cdbfgbg.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20220512003335/https://www.sify.com/movies/nammal-review-malayalam-pcluy2cdbfgbg.html|url-status=dead|archive-date=12 May 2022|title=Nammal|work=[[Sify]]|date=24 April 2003}}&lt;/ref&gt; എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അദ്ദേഹം കൂടുതൽ അറിയപ്പെടുന്നത്,  അതിന് മികച്ച നടനുള്ള കേരള ഫിലിം ക്രിട്ടിക്‌സ് അസോസിയേഷൻ അവാർഡും മികച്ച പുരുഷ നവാഗതത്തിനുള്ള മാതൃഭൂമി ഫിലിം അവാർഡും ലഭിച്ചു. ''[[:en:Traffic (2016 film)|ട്രാഫിക്]] (2016)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://www.hindustantimes.com/movie-reviews/traffic-review-tight-screenplay-stellar-performance-make-this-a-must-watch/story-MgoVinQ7aH079d4yOARlUJ.html |title=Traffic review: Tight script, stellar performances make it a must-watch |date=6 May 2016 |newspaper=[[Hindustan Times]] |accessdate=29 August 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/malayalam-film-actor-jishnu-raghavan-dies/articleshow/51546874.cms|title=Malayalam film actor Jishnu Raghavan dies|website=The Times of India|date=25 March 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;

==ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും==
ചലച്ചിത്ര നടനും സംവിധായകനുമായ രാഘവന്റെയും  ശോഭയുടെയും മകനാണ് ജിഷ്ണു . ചെന്നൈയിലും പിന്നീട് തിരുവനന്തപുരത്തെ ഭാരതീയ വിദ്യാഭവനിലും സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം നടത്തി . കോഴിക്കോട് നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്‌നോളജിയിൽ മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ ബി.ടെക് പഠിച്ചു .&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.samakalikamalayalam.com/chalachithram-film/2021/sep/24/producer-jolly-joseph-about-jishnus-father-raghavan-and-other-old-artist-131461.html|title='വല്ലപ്പോഴും കിട്ടുന്ന അവസരങ്ങൾ കൊണ്ടാണ് രാഘവേട്ടൻ ജീവിക്കുന്നത്, ജിഷ്ണു ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിലോ?'; കുറിപ്പ്|website=samakalikamalayalam.com |language=ml}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/i-used-to-love-housework-jishnu-raghavan/articleshow/51310883.cms?from=mdr|title=I used to love housework: Jishnu Raghavan|website=The Times of India|date=24 January 2017 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/it-is-difficult-to-believe-jishnu-is-no-more-raghavan/articleshow/52007649.cms|title=It is difficult to believe Jishnu is no more: Raghavan|website=timesofindia.indiatimes.com|date=27 April 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/jishnu-gifts-a-cup-of-tea-to-his-parents/articleshow/49712472.cms|title=Jishnu gifts a cup of tea to his parents|website=timesofindia.indiatimes.com|date=8 November 2015|language=en}}&lt;/ref&gt;

==അഭിനയ ജീവിതം==
===1987; 2002–2006: അരങ്ങേറ്റവും മുന്നേറ്റവും=== 
1987-ൽ അച്ഛൻ സംവിധാനം ചെയ്ത കിളിപ്പാട്ട് എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് ജിഷ്ണു ആദ്യമായി ബാലതാരമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടത്, അത് ഇന്ത്യൻ പനോരമയിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2002-ൽ നവാഗതനായ സിദ്ധാർത്ഥ് ഭരതനൊപ്പം കമൽ സംവിധാനം ചെയ്ത നമ്മൾ എന്ന ചിത്രത്തിലെ നായകനായി മോളിവുഡിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു, അത് അദ്ദേഹത്തിന് അംഗീകാരം നേടിക്കൊടുത്തുകൊണ്ട് വാണിജ്യ വിജയമായി മാറി. ഈ ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് മാതൃഭൂമി ഫിലിം അവാർഡുകളും മികച്ച നവാഗത നടനുള്ള കേരള ഫിലിം ക്രിട്ടിക്‌സ് അവാർഡും ലഭിച്ചു. വാളത്തോട്ട് തിരിഞ്ഞാൽ നാലമത്തെ വീട് , ചൂണ്ട , സ്വാതന്ത്ര്യം , പറയം എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലെ നായക വേഷങ്ങളിലൂടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കരിയർ തുടർന്നു., ടൂ വീലറും ഞാണും . തുടർന്ന് ദിലീപിനൊപ്പം നേരറിയൻ സിബിഐ, പൗരൻ , യുഗപുരുഷൻ  എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലും ചക്കരമുത്ത് എന്ന ചിത്രത്തിലെ നെഗറ്റീവ് റോളിലും അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചു .&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.rediff.com/movies/2006/nov/10chak.htm|title = Lohithadas disappoints with Chakkaramuthu |author=Paresh C Palicha |website=Rediff |date=10 November 2006}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/say-no-to-hartal-jishnu/articleshow/46862151.cms|title=Say no hartal: Jishnu|website=timesofindia.indiatimes.com|date=9 April 2015|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;hindu&quot;&gt;{{cite web|url= http://www.thehindu.com/thehindu/fr/2005/08/26/stories/2005082601050100.htm|title= The trio in action again|date=26 August 2005|accessdate=6 November 2016|author=Prema Manmadhan|archive-date=6 December 2017|url-status= dead|work= [[The Hindu]]|archiveurl= https://web.archive.org/web/20171206100917/http://www.thehindu.com/thehindu/fr/2005/08/26/stories/2005082601050100.htm }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sify&quot;&gt;{{cite web|url= http://www.sify.com/movies/nerariyan-cbi-review-malayalam-pclvModhgbebf.html|title=Nerariyan CBI|date=10 September 2005|accessdate=11 November 2016|agency=[[Sify]]|author=Moviebuzz|archive-date=6 December 2017|archiveurl= https://web.archive.org/web/20171206093508/http://www.sify.com/movies/nerariyan-cbi-review-malayalam-pclvModhgbebf.html }}&lt;/ref&gt;

===2012–2014: ഇടവേളയും തിരിച്ചുവരവും=== 
അംഗീകാരമില്ലാത്ത കുറച്ച് സിനിമകൾക്കൊപ്പം, ഗ്രാമീണ മേഖലകളിൽ ഇൻഫർമേഷൻ ടെക്നോളജി വികസിപ്പിക്കുന്നതിനായി അദ്ദേഹം സിനിമാ വ്യവസായത്തിൽ നിന്ന് ഒരു ഇടവേള എടുത്തു. പിന്നീട് ചലച്ചിത്രരംഗത്തേക്ക് തിരിച്ചെത്തിയ അദ്ദേഹം നിദ്ര , ഓർഡിനറി , ബാങ്കിംഗ് അവേഴ്‌സ്  മുതൽ  വരെ  ഉസ്താദ് ഹോട്ടലിൽ അതിഥി വേഷം ചെയ്തു 2012-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ പ്രഭുവിന്റെ മക്കളിൽ അഭിനയിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് അവസരം ലഭിച്ചു. 2013-ൽ അന്നും ഇന്നും എന്നും , റെബേക്ക ഉതുപ്പ് കിഴക്കേമല എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം പ്രധാന വേഷങ്ങൾ ചെയ്തു . മുംബൈയിലെ ബാരി ജോൺ തിയേറ്റർ സ്റ്റുഡിയോയിലും അഭിനയം പരീക്ഷിച്ചു. അതേ വർഷം തന്നെ അദ്ദേഹം തന്റെ വരാനിരിക്കുന്ന ചിത്രങ്ങളായ മിസ്ഫിറ്റ് , സിദ്ധാർത്ഥ ശിവ , ഇന്ത്യൻ കോഫി ഹൗസ് , ഐഫോൺ  എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പം തന്റെ പിതാവ് രാഘവനും വിനീതിനുമൊപ്പം ഒപ്പുവച്ചു , എന്നാൽ ഈ ചിത്രങ്ങൾ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്തിരുന്നില്ല. 2014.&lt;ref name=TH&gt;Vijay George (23 February 2012). [http://www.thehindu.com/arts/cinema/article2923500.ece &quot;An emotional journey&quot;]. ''[[The Hindu]]''. Retrieved 11 November 2012.&lt;/ref&gt;''&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibtimes.co.in/actor-jishnu-raghavan-dies-celebs-offer-condolences-672075|title=Actor Jishnu Raghavan dies; celebs offer condolences|website=ibtimes.co.in|date=25 March 2023|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/jishnu-raghavan-is-a-cancer-survivor-/articleshow/30038868.cms|title=Jishnu Raghavan is a cancer survivor!|website=timesofindia.indiatimes.com|date=8 February 2014|language=en}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/jishnu-to-play-the-lead-in-i-phone/articleshow/22938701.cms?from=mdr|title=Jishnu to play the lead in I Phone|website=The Times of India|date=23 September 2013 |language=en}}&lt;/ref&gt;

===2014–2016: ആരോഗ്യ രോഗവും അവസാന ചിത്രവും=== 
ക്യാൻസറുമായുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ പോരാട്ടത്തിനിടെ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ സുഹൃത്തുക്കൾ സ്‌പീച്ച്‌ലെസ്സ് എന്ന പേരിൽ ഒരു ഹ്രസ്വചിത്രം നിർമ്മിച്ചു  ഇത് ക്യാൻസർ ബാധിച്ച് ജീവിതം മാറ്റിമറിച്ച ഒരു കോളേജ് അധ്യാപകനെക്കുറിച്ചാണ്. ജിഷ്ണുവിന്റെ സുഹൃത്ത് കൂടിയായ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവ് ഷഫീർ സെയ്ത്താണ് ഈ ഹ്രസ്വചിത്രത്തിലെ നായകൻ . ചികിത്സ തുടരുന്നതിന് മുമ്പ്, ലക്ഷ്മി പ്രിയ ചന്ദ്രമൗലിയ്‌ക്കൊപ്പം 2015ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ കള്ളപ്പാടം  എന്ന ചിത്രത്തിലെ നായകനായി കോളിവുഡ് അരങ്ങേറ്റം പൂർത്തിയാക്കി , ഇതിന് നല്ല അവലോകനങ്ങൾ ലഭിച്ചു . 2016-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ട്രാഫിക് എന്ന ചിത്രത്തിലെ നെഗറ്റീവ് റോളിലൂടെയാണ് അദ്ദേഹം ബോളിവുഡിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്, അത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസാന ചിത്രമായിരുന്നു. ഷോർട്ട് ഫിലിമിലും അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്ആദർശ് ബാലകൃഷ്ണയ്‌ക്കൊപ്പമുള്ള കർമ്മ ഗെയിംസ്  , 2013-ൽ ചിത്രീകരിച്ച് 2017-ൽ പുറത്തിറങ്ങി. ഇത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ സംവിധാന സംരംഭമായിരുന്നു. ഈ ഹ്രസ്വചിത്രം പ്രകാശനം ചെയ്തുകൊണ്ട് ആദർശ് ബാലകൃഷ്ണ ജിഷ്ണുവിന് ആദരാഞ്ജലികൾ അർപ്പിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Ramachandran|first1=Mythily|title=Kallappadam a story of survival in the industry|url=http://gulfnews.com/life-style/celebrity/desi-news/south-india/kallappadam-a-story-of-survival-in-the-industry-1.1474742|access-date=20 March 2015|work=[[Gulf News]]|date=19 March 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;deccanchronicle&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.deccanchronicle.com/150321/entertainment-movie-review/article/movie-review-kallappadam-solid-piece-writing|work=Deccan Chronicle|title=Movie review 'Kallappadam': A solid piece of writing|access-date=10 November 2016}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/speechless-short-film-about-actor-jishnu/articleshow/38917407.cms|title='Speechless' short film about actor Jishnu|website=The Times of India|date=23 July 2014 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2016/mar/27/Jishnu-Raghavan-Leaves-the-Stage-Mid-show-916513.html|title=Jishnu Raghavan Leaves the Stage Mid-show|website=The New Indian Express|date=27 March 2016 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/prithviraj-bemoans-jishnus-demise/articleshow/51562295.cms|title=Prithviraj bemoans Jishnu's demise|website=The Times of India|date=26 March 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ibtimes.co.in/actor-jishnu-raghavans-inspiring-facebook-post-icu-will-make-your-day-669975|title=Actor Jishnu Raghavan's inspiring Facebook post from ICU will make your day|website=ibtimes.co.in|date=9 March 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;

==വ്യക്തിജീവിതം==
കോളേജിൽ ജൂനിയറും ആർക്കിടെക്റ്റുമായ തന്റെ ദീർഘകാല കാമുകി ധന്യ രാജനെ 2007-ൽ വിവാഹം കഴിച്ചു. &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/morning-jishnu-will-text-me-that-i-am-there-dhanya/articleshow/55558699.cms|title=Every day Jishnu used to text me he is alive|website=The Times of India|date=22 November 2016 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/jishnus-indomitable-spirit-cancer-struck-malayali-actor-and-his-inspiring-online-posts-40037|title=Jishnu's indomitable spirit: The cancer-struck Malayali actor and his inspiring online posts|website=thenewsminute.com|date=9 March 2016 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.kairalinewsonline.com/2016/03/26/42762.html|title=തകർത്ത് വാരിയ കൗമാരം; തളരാത്ത യൗവനം; ജിഷ്ണുവിന്റെ അപൂർവചിത്രങ്ങൾ കാണാം|website=kairalinewsonline.com|date=21 November 2016|language=ml}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

==മരണം==
2014-ൽ ജിഷ്ണുവിന് കാൻസർ ഉണ്ടെന്ന് കണ്ടെത്തി. കാൻസർ ഭേദമാകുകയും പിന്നീട് 2015-ൽ വീണ്ടും രോഗം ബാധിക്കുകയും ചെയ്തു അതിന് അദ്ദേഹം ചികിത്സ നടത്തി. 2016 മാർച്ച് 25 ന് കൊച്ചിയിലെ അമൃത ഹോസ്പിറ്റലിൽ വച്ച് 36 ആം വയസ്സിൽ അദ്ദേഹം മരിച്ചു .&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/entertainment/mollywood/270316/buddies-tribute-to-warrior-pal-jishnu.html|title=Buddies' tribute to warrior pal Jishnu|website=Deccan Chronicle|date=27 March 2016 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ndtv.com/entertainment/what-jishnu-raghavan-posted-on-facebook-days-before-he-died-1290548|title=What Jishnu Raghavan Posted on Facebook Days Before he Died|website=ndtv.com|date=26 March 2016 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://malayalam.samayam.com/malayalam-cinema/celebrity-news/actress-jomol-shared-a-memory-about-late-actor-jishnu-raghavan/articleshow/100986870.cms|title=മരിച്ചു കിടക്കുന്നതാണ് കണ്ടത്! അറിഞ്ഞപ്പോൾ തന്നെ ഹോസ്പിറ്റലിൽ പോയി;ജിഷ്ണുവിന്റെ ഓർമ്മയിൽ ജോമോൾ!|website=malayalam.samayam.com|date=14 June 2023|language=ml}}&lt;/ref&gt;

==ഫിലിമോഗ്രഫി==
===ഫിലിമുകൾ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! വർഷം
! ചലച്ചിത്രം
! കഥാപാത്രം
! ഭാഷ
! റഫ.  
|-
|-
| 1987
| ''കിളിപ്പാട്ട്''
| കുട്ടി
| മലയാളം അരങ്ങേറ്റം 
| &lt;ref name=&quot;jishn&quot;&gt;{{cite news|title=A promising career cut short by cancer |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/malayalam-actor-jishnu-raghavan-a-promising-career-cut-short-by-cancer/article8401215.ece|work=The Hindu|date=27 Mar 2016}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2002
| ''[[നമ്മൾ]]''
|ശിവൻ 
| മലയാളം
| &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/jishnu-nammal-and-ordinary-films.html#|title=‘നമ്മളി’ലൊരാളായി, തികച്ചും ‘ഓർഡിനറി’യായി|website=www.manoramaonline.com|date=25 March 2016|language=ml}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot;|2003
| ''[[ചൂണ്ട (ചലച്ചിത്രം)|ചൂണ്ട]]''
|ദേവൻ 
| മലയാളം
|  &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deccanherald.com/india/malayalam-actor-loses-battle-to-cancer-517074.html|title=Malayalam actor loses battle to cancer|website=www.deccanherald.com|date=25 March 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[വലത്തോട്ട് തിരിഞ്ഞാൽ നാലാമത്തെ വീട്]]''
|അജിത് ശേഖർ 
| മലയാളം
| &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2022/12/21/actress-bhavana-posts-throwback-picture-debut-movie-nammal-jishnu-kamal.html|title='Couldn't have asked for a better debut'. Bhavana posts throwback pic from 20 years ago|website=www.onmanorama.com|date=21 December 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot;|2004
| ''[[പറയാം]]''
|രാജു 
| മലയാളം
| &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/bhavana-menon-on-20-years-of-nammal-i-still-remember-the-way-i-sulked-when-they-finished-my-make-up-saying-no-one-is-gonna-recognize-me/articleshow/96361587.cms|title=Bhavana Menon on 20 years of ‘Nammal’: I still remember the remember the way I sulked when they finished my make-up, saying, ‘no one is gonna recognize me’|website=timesofindia.indiatimes.com|date=20 December 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;
|- 
| ''[[ഫ്രീഡം]]''
| ലാലൻ 
| മലയാളം
| &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/freedom-on-mazhavil-manorama/articleshow/49748425.cms|title=Freedom on Mazhavil Manorama|website=The Times of India|date=18 November 2015 |language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot;|2005
| ''[[നേരറിയാൻ സി.ബി.ഐ.]]''
|സായികുമാർ 
| മലയാളം
|  &lt;ref name=&quot;hindu 2&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.thehindu.com/thehindu/fr/2005/12/30/stories/2005123001380100.htm|title=Boom year for mollywood|work=[[The Hindu]]|date=30 December 2005| archive-date=6 December 2017|url-status=dead|archiveurl= https://web.archive.org/web/20171206095725/http://www.thehindu.com/thehindu/fr/2005/12/30/stories/2005123001380100.htm }}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[പൗരൻ (ചലച്ചിത്രം)|പൗരൻ]]''
|വിദ്യാർത്ഥി നേതാവ് 
| മലയാളം
| &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/regional/movie-details/news-interviews/follow-your-dream-and-money-will-follow-jishnu/articleshow/10325184.cms|title=Follow your dream and money will follow|website=timesofindia.indiatimes.com|date=12 October 2011|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2006
| ''[[ചക്കരമുത്ത്]]''
|ജീവൻ ജോർജ് 
| മലയാളം
| &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/entertainment/mollywood/250316/malayalam-actor-jishnu-raghavan-passes-away-battling-cancer.html|title=Malayalam actor Jishnu Raghavan passes away battling cancer|website=www.deccanchronicle.com|date=25 March 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2008
| ''ഞാൻ''
| ജിഷ്ണു
| മലയാളം
|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/jishnu-raghavan-actor-malayalam-film-mollywood-deaths.html|title=5 memorable faces of Jishnu|website=www.onmanorama.com|date=25 March 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2010
| ''[[യുഗപുരുഷൻ]]''
|അയ്യപ്പൻ 
| മലയാളം
| &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sify.com/movies/yugapurushan-review-malayalam-pclx1Iefihbeg.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20220325082014/https://www.sify.com/movies/yugapurushan-review-malayalam-pclx1Iefihbeg.html|url-status=dead|archive-date=25 March 2022|title=Yugapurushan|website=Sify.com|access-date=8 April 2022}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;4&quot;|2012
| ''[[നിദ്ര (2012)|നിദ്ര]]''
|വിശ്വൻ 
| മലയാളം
|&lt;ref&gt;Sanjith Sidhardhan (13 February 2012). [https://web.archive.org/web/20131109162805/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-02-13/news-interviews/31054320_1_siddharth-bharathan-flick-movies &quot;Jishnu returns for meaningful cinema&quot;]. ''[[The Times of India]]''. Retrieved 11 November 2012.&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ഓർഡിനറി]]''
|ജോസ് മാഷ് 
| മലയാളം
|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/regional/movie-details/news-interviews/jishnu-returns-after-the-break/articleshow/10218747.cms|title=Jishnu returns, after the break|website=timesofindia.indiatimes.com|date=3 October 2011|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ഉസ്താദ് ഹോട്ടൽ]]''
|മെഹറൂഫ് 
| മലയാളം
|&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Ustad Hotel&amp;nbsp;–Super Opening|url=http://www.sify.com/movies/ustad-hotel-super-opening-news-malayalam-mhekURdcejcsi.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20160316121311/http://www.sify.com/movies/ustad-hotel-super-opening-news-malayalam-mhekURdcejcsi.html|archive-date=16 March 2016|access-date=2016-03-09|website=[[Sify]]}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[ബാങ്കിംഗ് അവേഴ്സ് 10 ടു 4]] '' 
|അവിനാഷ് ശേഖർ 
| മലയാളം
|&lt;ref name=&quot;Review 2&quot;&gt;{{cite web|title=Movie Review: Banking Hours|url=http://www.sify.com/movies/banking-hours-10-4-review-malayalam-15009384.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20130327023253/http://www.sify.com/movies/banking-hours-10-4-review-malayalam-15009384.html|url-status=dead|archive-date=27 March 2013|author=Moviebuzz|website=[[Sify]]|date=6 October 2012|accessdate=7 October 2012}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot;|2013
| ''[[പ്ലേയേഴ്സ്]]''
|ഹരികൃഷ്ണൻ 
| മലയാളം
|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.malayalachalachithram.com/listsongs.php?m=3633|title=Players|publisher=malayalachalachithram.com}}&lt;/ref&gt;
|- 
| ''[[അന്നും ഇന്നും എന്നും]]''
| ശ്രീധർ
| മലയാളം
|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/rajesh-nairs-new-film-is-for-all-generations/articleshow/13409640.cms?from=mdr|title=Rajesh Nair's new film is for all generations|website=timesofindia.indiatimes.com|date=9 June 2012|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[റെബേക്ക ഉതുപ്പ് കിഴക്കേമല]] ''
|കുരുവിള കാട്ടിങ്ങൽ 
| മലയാളം
|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/rebecca-uthup-kizhakkemala-inspired-by-the-story-of-gold/articleshow/17900303.cms|title=Rebecca Uthup Kizhakkemala inspired by the story of Gold|website=timesofindia.indiatimes.com|date=6 January 2013|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
|2015
|''[[കല്ലപ്പാടം]]'' 
|അരുൺ
|തമിഴ് അരങ്ങേറ്റം 
|&lt;ref name=&quot;indiatimes&quot;&gt;{{cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movie-reviews/Kallappadam/movie-review/46646386.cms|publisher=timesofindia.indiatimes.com|title=Kallappadam Movie Review, Trailer, &amp; Show timings at Times of India|newspaper=The Times of India |access-date=10 November 2016}}&lt;/ref&gt;
|-
|2016
|''[[ട്രാഫിക്]]'' 
|ഹേമാൻ	 
|ഹിന്ദി അരങ്ങേറ്റം 
|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/jishnu-to-make-his-bollywood-debut/articleshow/25937809.cms|title=Jishnu to make his Bollywood debut|website=timesofindia.indiatimes.com|date=17 November 2013|language=en}}&lt;/ref&gt;
|}

===ഷോർട്ട് ഫിലിമുകൾ===
{| class=&quot;wikitable&quot;  
! വർഷം	
! തലക്കെട്ട്
! ഭാഷ	
! കുറിപ്പുകൾ
! റഫ.
|-
| 2017
| ''കർമ്മ ഗെയിമുകൾ''
| ഹിന്ദി
| പ്രധാന വേഷം
| &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/karma-games-is-my-tribute-to-jishnu-aadarsh/articleshow/62025622.cms|title=Karma Games is my tribute to Jishnu: Aadarsh|website=The Times of India|date=11 December 2017 |language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
|}

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
!വർഷം
!വിഭാഗം
!ഒരു സിനിമ
!ഫലം
|-
! style=&quot;background:#bfd7ff;&quot; colspan=&quot;4&quot; |''ഏഷ്യാനെറ്റ് ഫിലിം അവാർഡുകൾ''
|-
|2002
|ഏറ്റവും ജനപ്രിയ അഭിനേതാക്കൾ
|''നമ്മൽ''
|{{won}}
|-
|2002
|ഈ വർഷത്തെ യൂത്ത് ഐക്കൺ
|''നമ്മൽ''
|{{won}}
|-
|2003
|മികച്ച നടൻ
|''നേർത്ത''
|{{nom}}
|-
|2006
|പ്രത്യേക ജൂറി പുരസ്കാരത്തെ ആദരിക്കുന്നു
|''നേരറിയൻ സി.ബി.ഐ''
|{{won}}
|-
|2006
|മികച്ച സ്വഭാവ നടൻ
|''നേരറിയൻ സി.ബി.ഐ''
|{{won}}
|-
|2007
|അഭിനയത്തിനുള്ള പ്രത്യേക ജൂറി അവാർഡ്
|''ചക്കര മുത്തു''
|{{nom}}
|-
|2013
|മികച്ച സഹനടൻ
|''സാധാരണ''
|{{won}}
|-
! style=&quot;background:#bfd7ff;&quot; colspan=&quot;4&quot; |''കേരള ഫിലിം ക്രിട്ടിക്സ് അസോസിയേഷൻ അവാർഡുകൾ''
|-
|2002
|മികച്ച നടൻ
|''നമ്മൽ''
|{{won}}
|-
|2007
|അഭിനയത്തിനുള്ള പ്രത്യേക ജൂറി അവാർഡ്
|''ചക്കര മുത്തു''
|{{won}}
|-
|2012
|മികച്ച രണ്ടാമത്തെ നടൻ
|''ബാങ്കിംഗ് സമയം 10 ​​മുതൽ 4 വരെ''
|{{won}}
|-
|2014
|മികച്ച നടൻ
|''അന്നും ഇന്നും എന്നും''
|{{won}}
|-
! style=&quot;background:#bfd7ff;&quot; colspan=&quot;4&quot; |''ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകൾ സൗത്ത്''
|-
|2003
|മികച്ച നടൻ - മലയാളം
|''നമ്മൽ''
|{{won}}
|-
|2006
|മികച്ച സഹനടൻ
|''നേരറിയൻ സി.ബി.ഐ''
|{{won}}
|-
|2013
|മികച്ച സഹനടൻ
|''നിദ്ര''
|{{nom}}
|-
! style=&quot;background:#bfd7ff;&quot; colspan=&quot;4&quot; |''SIIMA അവാർഡ്''
|-
|2012
|മികച്ച സഹനടൻ - മലയാളം
|''നിദ്ര''
|{{won}}
|-
|2015
|മികച്ച പുരുഷ അരങ്ങേറ്റം - തമിഴ്
|''കല്ലപ്പാടം''
|{{nom}}
|-
! style=&quot;background:#bfd7ff;&quot; colspan=&quot;4&quot; |''വനിതാ ഫിലിം അവാർഡ്''
|-
|2013
|മികച്ച സഹനടൻ
|''നിദ്ര''
|{{won}}
|-
|2014
|പ്രത്യേക ഷോ (പുരുഷന്മാർ)
|''അന്നും ഇന്നും എന്നും''
|{{won}}
|-
! style=&quot;background:#bfd7ff;&quot; colspan=&quot;4&quot; |''മാതൃഭൂമി ഫിലിം അവാർഡ്''
|-
|2003
|മികച്ച പുരുഷ അരങ്ങേറ്റം
|''നമ്മൽ''
|{{won}}
|-
! style=&quot;background:#bfd7ff;&quot; colspan=&quot;4&quot; |''സീ സിനി അവാർഡുകൾ''
|-
|2017
|മികച്ച സഹനടൻ - പുരുഷൻ
|''ഗതാഗതം''
|{{nom}}
|}

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
*[http://www.imdb.com/name/nm1517703/ ജിഷ്ണു IMDB ൽ]
*[http://www.indiaglitz.com/channels/malayalam/article/34314.html ജിഷ്ണുവിന്റെ തിരിച്ചു വരവ്!] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080317031843/http://www.indiaglitz.com/channels/malayalam/article/34314.html |date=2008-03-17 }}
{{Wikiquote|ജിഷ്ണു രാഘവൻ}}
{{Commons category|Jishnu (actor)}}
{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച വർഷം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 23-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:2016-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 25-ന് മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>htrzmgzsn450qh07opfuaxma7u157rd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>56001</id>
    <revision>
      <id>4616531</id>
      <parentid>4599913</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:14:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616531</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="115698" sha1="nxdes7idhwpljrnjooohl0wofww59br" xml:space="preserve">{{prettyurl|Chenganoor Mahadeva Temple}}
{{Infobox Mandir
| name = ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം/ചെങ്ങന്നൂർ ശിവപാർവതി ക്ഷേത്രം/ ചെങ്ങന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 
| image = Chengannoor temple.jpg
| image size = 250px
| alt =
| caption =കിഴക്കേ ക്ഷേത്രഗോപുരം
| pushpin_map = Kerala
| map= Chenganoor.jpg
| latd = 9 | latm = 30 | lats = 5 | latNS = N
| longd= 76 | longm= 35 | longs = 5 | longEW = E
| map_caption = ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സ്ഥാനം
| mapsize = 100
| other_names =
| devanagari =
| sanskrit_transliteration =
| tamil =
| marathi =
| bengali =
| script_name = [[മലയാളം]]
| script =
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| state/province = [[കേരളം]]
| district = [[ആലപ്പുഴ]]
| locale = [[ചെങ്ങന്നൂർ]]
| primary_deity = [[പരമശിവൻ]], [[പാർവ്വതി]]/മഹാകാളി/[[സതി]]/ ആദിപരാശക്തി
| important_festivals= [[ധനു]]-[[മകരം]] ഉത്സവം &lt;br /&gt; [[തൃപ്പൂത്താറാട്ട്]]
| architectural_styles= കേരളത്തിലെ പരമ്പരാഗത ശൈലിയിൽ
| number_of_temples=
| number_of_monuments=
| inscriptions=
| date_built= 
| creator = [[പെരുന്തച്ചൻ]]
| temple_board =[[:en:Travancore Devaswom Board|തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്]]
| Website = http://www.mahadevatemple.com/
}}
[[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ]] [[ചെങ്ങന്നൂർ|ചെങ്ങന്നൂർ നഗരത്തിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പുരാതനവും ചരിത്രപ്രസിദ്ധവുമായ [[ക്ഷേത്രം (ആരാധനാലയം)|ക്ഷേത്രമാണ്]] '''ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം'''. '''ചെങ്ങന്നൂർ ശിവപാർവതിക്ഷേത്രം''' അഥവാ '''ചെങ്ങന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം''' എന്നറിയപ്പെടുന്നതും ഇതേ ക്ഷേത്രം തന്നെയാണ്. ഹൈന്ദവ, ശൈവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൃത്യുവിജയിയായ [[പരമശിവൻ|പരമശിവനും]] ആദിപരാശക്തിയായ [[പാർവ്വതി|ശ്രീ പാർവ്വതിയുമാണ്]] ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠകൾ. മഹാദേവനെ കിഴക്കുഭാഗത്തേയ്ക്കും ഭഗവതിയെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തേയ്ക്കും അഭിമുഖമായി ഒരേ ശ്രീകോവിലിൽ അർദ്ധനാരീശ്വര സങ്കൽപ്പത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ഭഗവതിക്ക് ശിവനേക്കാൾ പ്രസിദ്ധി ഉണ്ട് എന്ന പ്രത്യേകതയും ഇവിടെ ഉണ്ട്. ചെങ്ങന്നൂർ ആസ്ഥാനമാക്കി ഭരിച്ചിരുന്ന [[വഞ്ഞിപ്പുഴ]] തമ്പുരാക്കന്മാരുടെ കാലത്താണ്  ഇന്ന് കാണുന്ന രീതിയിൽ ക്ഷേത്രനിർമ്മാണം നടത്തിയത് എന്നനുമാനിക്കുന്നു. &lt;ref&gt;ഐതിഹ്യമാല- ചെങ്ങന്നൂർ ഭഗവതി : കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി&lt;/ref&gt; കേരളത്തിലെ [[നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ]] കുംഭസംഭവമന്ദിരം എന്നു പ്രതിപാദിച്ചിരിയ്ക്കുന്നത് ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രത്തെയാണ്. &lt;ref&gt;കുഞ്ഞികുട്ടൻ ഇളയതിന്റെ “108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ“&lt;/ref&gt; എന്നാൽ മഹാദേവനെക്കാൾ ഭഗവതിയ്ക്ക് പ്രാധാന്യമുള്ള ക്ഷേത്രമാണിത്. ആദിപരാശക്തിയായ ഭഗവതി സ്വയംവര പാർവ്വതി, [[മഹാകാളി]], [[സതി]] തുടങ്ങിയ ഭാവങ്ങളിൽ ഇവിടെ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ഇവിടുത്തെ പാർവതീദേവിയുടെ '''തൃപ്പൂത്താറാട്ട്''' പ്രസിദ്ധമാണ്. ചെങ്ങന്നൂരമ്മ രജസ്വലയാകുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണിത്. തുടർന്ന് പന്ത്രണ്ടു ദിവസത്തെ ഭഗവതീ ദർശനം സർവ ഐശ്വര്യത്തിനും ആഗ്രഹ സാഫല്യത്തിനും ഉത്തമമാണ്  എന്നാണ് വിശ്വാസം. ഈ സമയത്ത് '''ഹരിദ്ര  പുഷ്പാഞ്ജലിയാണ്''' പ്രധാന വഴിപാട്. ഇത്തരം ഒരു വഴിപാട് മറ്റ് ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കാണാൻ സാധിക്കില്ല. നൂറ്റെട്ട് ശിവാലയങ്ങളിൽ പെടുന്നതിനാൽ [[പരശുരാമൻ]] പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയതാണ് ഈ ക്ഷേത്രം എന്നാണ് ഐതിഹ്യം. &lt;ref&gt;നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ:കുഞ്ഞികുട്ടൻ ഇളയത്&lt;/ref&gt; പരാശക്തിയ്ക്ക് തുല്യപ്രാധാന്യം ഉള്ളതിനാൽ [[നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങളിലും]] ചെങ്ങന്നൂർ വരുന്നുണ്ട്. ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]], [[ദക്ഷിണാമൂർത്തി]], [[അയ്യപ്പൻ]], [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]], [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ]], [[ഗംഗാദേവി]], [[ശിവൻ|നീലഗ്രീവൻ]], [[ശിവൻ|സ്ഥലീശൻ]], [[ചണ്ഡികേശ്വരൻ]], [[ഹനുമാൻ]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]] എന്നിവർക്കും ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. [[തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ഈ മഹാക്ഷേത്രം.
[[ധനു|ധനുമാസത്തിലെ]] [[തിരുവാതിര (നക്ഷത്രം)|തിരുവാതിരയ്ക്ക്]] കൊടിയേറി [[മകരം|മകര
മാസത്തിലെ]] തിരുവാതിരയ്ക്ക് അവസാനിയ്ക്കുന്ന 28 ദിവസത്തെ മഹോത്സവം (മറ്റൊരു ക്ഷേത്രത്തിലും ഇന്ന് കാണാൻ കഴിയാത്ത പ്രത്യേകത), പ്രതിമാസ [[ഉത്രം (നക്ഷത്രം)|ഉത്രം]] നാളിലെ  &quot;ഉത്രം തൊഴീൽ&quot;, നവകാഭിഷേകം, [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] [[നവരാത്രി]] ഉത്സവം, വിദ്യാരംഭം, [[കുംഭം|കുംഭമാസത്തിലെ]] [[ശിവരാത്രി]], ചിത്രാപൗർണ്ണമി എന്നിവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. ഇവ കൂടാതെ ശിവപ്രധാനമായ [[ഞായറാഴ്ച]], [[തിങ്കളാഴ്ച |തിങ്കളാഴ്ച]], ഭഗവതിപ്രധാനമായ [[ചൊവ്വാഴ്ച]], [[വെള്ളിയാഴ്ച]], [[പൗർണ്ണമി]], [[അമാവാസി]] തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങൾ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രധാനമാണ്. [[ശബരിമല തീർത്ഥാടനകാലം|ശബരിമല തീർത്ഥാടകർ]] സന്ദർശിക്കുന്ന ഒരു മുഖ്യ ഇടത്താവളം കൂടിയാണ് ഈ ക്ഷേത്രം. 

==ഐതിഹ്യം==
=== പാർവതീപരമേശ്വരവിവാഹം ===
നിരവധി ഐതിഹ്യ കഥകളാൽ സമ്പന്നമാണ് ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രം. ശിവപാർവ്വതീ വിവാഹവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഒരു കഥയാണ് അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധം. അതിങ്ങനെ:

പാർവ്വതീപരമേശ്വരന്മാരുടെ വിവാഹത്തിൽ [[ബ്രഹ്മാവ്]], [[വിഷ്ണു]], [[ഇന്ദ്രൻ]], [[ലക്ഷ്മി]], [[സരസ്വതി]] തുടങ്ങിയ ദേവീദേവന്മാരുടെയും മഹർഷിമാരുടെയും ഒരു നീണ്ടനിര തന്നെ പങ്കെടുത്തിരുന്നു. ഇവരുടെയെല്ലാം ഭാരം കാരണം ഭൂമി ചരിഞ്ഞുപോകുമോ എന്നായിരുന്നു എല്ലാവരുടെയും ഭയം. അപ്പോൾ ഭഗവാൻ ഇതിനൊരു പരിഹാരമായി [[അഗസ്ത്യൻ|അഗസ്ത്യമുനിയെ]] തെക്കുഭാഗത്തിരുത്തി. ഉയരം കുറഞ്ഞ ശരീരപ്രകൃതിയുള്ള അഗസ്ത്യമുനിയ്ക്ക് എങ്ങനെ ഭൂമിയുടെ ചരിവ് പരിഹരിയ്ക്കാനാകുമെന്നായി ദേവന്മാരുടെ സംശയം. എന്നാൽ, തെക്കുഭാഗത്തെ ശോണാദ്രിയിൽ (ഇന്നത്തെ ചെങ്ങന്നൂർ) തപസ്സിരുന്നുകൊണ്ട് അഗസ്ത്യമുനി ഭൂമിയെ ചരിയാതെ നിലനിർത്തി. തന്റെ ദിവ്യദൃഷ്ടി കൊണ്ട് മുനി ശിവപാർവ്വതീപരിണയം കണ്ടു. വിവാഹശേഷം ഭഗവാൻ പാർവ്വതീസമേതനായി അഗസ്ത്യമുനിയെ കാണാൻ ശോണാദ്രിയിലെത്തി. അവിടെ വച്ച് ദേവിയ്ക്ക് ഋതുവുണ്ടാകുകയും തുടർന്ന് ഋതുശാന്തിവിവാഹം നടത്തുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ അഗസ്ത്യമഹർഷിയ്ക്ക് ശിവപാർവ്വതീസ്വയംവരത്തിൽ പങ്കെടുക്കാത്തതിലുള്ള ദുഃഖം തീർന്നുകിട്ടി. ഋതുശാന്തികല്യാണം നടന്ന സ്ഥലത്താണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ ദേവീചൈതന്യം പ്രസരിക്കുന്ന  ശക്തിതീർത്ഥം എന്നറിയപ്പെടുന്ന തീർത്ഥക്കുളം ഉള്ളതെന്നാണ് ഐതിഹ്യം. ഈ കുളത്തിന്റെ അടിയിൽ ഋതുശാന്തികല്യാണം നടത്തിയ അഗസ്ത്യരുടെ ഹോമകുണ്ഡത്തിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ ഉണ്ടെന്നാണ് സങ്കല്പം. ഇവിടെയാണ് മീനൂട്ട് വഴിപാട് നടത്തുന്നത്. തനിയ്ക്ക് പൂജ നടത്താൻ എന്നും കുടികൊള്ളണമെന്ന അഗസ്ത്യമഹർഷിയുടെ അഭ്യർത്ഥനയെത്തുടർന്ന് ശിവപാർവ്വതിമാർ സ്വയംഭൂവായി ചെങ്ങന്നൂരിൽ അവതരിച്ചു. ഇതാണ് ഇന്ന് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്ത് കാണപ്പെടുന്ന മൂലക്ഷേത്രമായ  '''കുന്നത്ത് മഹാദേവക്ഷേത്രം'''. ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രദർശനം പൂർണ്ണമാകണമെങ്കിൽ ഇവിടെയും ദർശനം നടത്തണം എന്നത്രെ സങ്കൽപ്പം. ഇവിടെ ദർശനം നടത്തുന്നത് വന്ധ്യതയ്ക്കും പരിഹാരമാണെന്ന് ഭക്തരുടെ വിശ്വാസം. കുന്നത്ത് മഹാദേവൻ കുട്ടികളോട് ഏറെ വാത്സല്യം ഉള്ളവനാണെന്ന് ഐതീഹ്യം. അതിനാൽ കുട്ടികളെ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ കൊണ്ടുവരുന്നത് ബാലാരിഷ്ടത മാറാൻ ഉത്തമമാണ് എന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു. അതിന് വേണ്ടി നടത്തപ്പെടുന്ന വിശേഷാൽ വഴിപാടാണ് &quot;കൊട്ടും ചിരിയും&quot;. (കുട്ടികൾക്ക് ഇഷ്ടപ്പെട്ട മധുര പലഹാരങ്ങളും ഫലവര്ഗങ്ങളും പൂജിച്ചു വിതരണം ചെയ്യുന്നു. ആ സമയത്ത് കുട്ടികൾ കൈകൊട്ടി ചിരിക്കുന്നു. സന്താന ലാഭത്തിനും കുട്ടികളുടെ രോഗദുരിത ശമനത്തിനും ആയുസിനും വേണ്ടിയാണ് പ്രസിദ്ധമായ ഈ വഴിപാട് നടത്തുന്നത്) സ്വയംവരത്തിനുശേഷം ബ്രഹ്മാദികൾ പിരിഞ്ഞുപോകുകയും സ്ഥലം കാടുപിടിച്ച് ദീർഘകാലം കിടക്കുകയും ചെയ്തു.    

=== ക്ഷേത്രോത്പത്തി ===
വർഷങ്ങൾ ഒരുപാട് കഴിഞ്ഞു. ഇതിനിടയിൽ പരശുരാമൻ കേരളത്തിലേയ്ക്ക് നിരവധി ബ്രാഹ്മണരെ കൊണ്ടുവരികയും അവർക്ക് താമസിയ്ക്കാൻ പാകത്തിൽ സ്ഥലം വെട്ടിത്തെളിച്ച് വൃത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഈ പുരോഹിതരെ 64 ഗ്രാമക്കാരാക്കി തിരിച്ച പരശുരാമൻ, അവർക്ക് ആരാധന നടത്താൻ പാകത്തിൽ നൂറ്റെട്ട് ശിവാലയങ്ങളും നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങളും നിർമ്മിച്ചുകൊടുത്തു. ആ 64 ഗ്രാമങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു ചെങ്ങന്നൂർ ഗ്രാമം. '''ശോണാദ്രി''' എന്ന [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതപദം]] [[മലയാളം|മലയാളത്തിൽ]] '''ചെങ്കുന്നൂർ''' എന്നും പിന്നീട് അതു ലോപിച്ച് '''ചെങ്ങന്നൂർ''' എന്നും മാറുകയായിരുന്നു. ആ നാട്ടിലെ പേരുകേട്ട നാടുവാഴി കുടുംബമായ വഞ്ഞിപ്പുഴ മഠത്തിലെ തമ്പുരാനായിരുന്നു ഭരണാധികാരി. ഇപ്പോൾ ക്ഷേത്രമിരിയ്ക്കുന്ന സ്ഥലം '''നയനാരുപിള്ള''' എന്നയാൾക്ക് തമ്പുരാൻ പാട്ടത്തിനുകൊടുത്തിരുന്നു. അവിടം കൊടുംകാടായിരുന്നു. 

അക്കാലത്തൊരു ദിവസം നയനാരുപിള്ളയുടെ വേലക്കാരിയായ ഒരു പുലയസ്ത്രീ ആ കാട്ടിൽ പുല്ലുചെത്താൻ വന്നപ്പോൾ തന്റെ അരിവാളിന് മൂർച്ച കൂട്ടാനായി അവിടെക്കണ്ട ഒരു കല്ലിൽ ഉരച്ചുനോക്കുകയും അതിൽ നിന്ന് രക്തപ്രവാഹമുണ്ടാകുകയും ചെയ്തു. ഈ സംഭവം കണ്ട് പരിഭ്രാന്തയായ അവർ വിവരം നയനാരുപിള്ളയെയും നയനാരുപിള്ള ഈ വിവരം വഞ്ഞിപ്പുഴ തമ്പുരാനെയും അറിയിച്ചു. തമ്പുരാൻ ഉടനെ അന്നാട്ടിലെ ഏതാനും ബ്രാഹ്മണർക്കൊപ്പം സ്ഥലത്തെത്തി. അവരിലൊരാൾ പ്രസിദ്ധ താന്ത്രികകുടുംബമായ [[താഴമൺ മഠം|താഴമൺ മഠത്തിലെ]] വലിയ പോറ്റിയായിരുന്നു. സ്വയംഭൂവായ ഒരു ശിവലിംഗത്തിൽ നിന്നാണ് രക്തപ്രവാഹമുണ്ടാകുന്നതെന്നും രക്തപ്രവാഹം നിലയ്ക്കണമെങ്കിൽ മുപ്പത്താറുപറ നെയ്യുകൊണ്ട് ശിവലിംഗത്തിൽ അഭിഷേകം നടത്തണമെന്നും ഇല്ലെങ്കിൽ ജ്യോതിർലിംഗം അപ്രത്യക്ഷമാകുമെന്നും പോറ്റി അറിയിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് തമ്പുരാൻ മഠത്തിൽ നിന്ന് അഭിഷേകത്തിനുള്ള നെയ്യും നിവേദ്യത്തിനുള്ള വസ്തുക്കളും കൊണ്ടുവരികയും പോറ്റി മന്ത്രതന്ത്രാദികളോടുകൂടി അഭിഷേകവും നിവേദ്യസമർപ്പണവും നടത്തുകയും ചെയ്തു.  

പിന്നീട് വഞ്ഞിപ്പുഴ തമ്പുരാനും താഴമൺ പോറ്റിയടക്കമുള്ള പുരോഹിതരും ചേർന്ന് ക്ഷേത്രം പണിയാനുള്ള ആലോചന നടത്തി. ശിവനെക്കൂടാതെ ശക്തിസ്വരൂപിണിയായ ശ്രീപാർവ്വതിയെയും ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കണമെന്നും, കണ്ണകിയുടെ ചൈതന്യവും പ്രദേശത്തു കുടികൊള്ളുന്നുവെന്നും, ശ്രീകോവിൽ പണിയുമ്പോൾ ശിവനും പാർവ്വതിയ്ക്കുമായി ഗർഭഗൃഹം വീതിച്ചുകൊടുക്കണമെന്നും പോറ്റി തമ്പുരാനെ അറിയിച്ചു. ആ സമയത്താണ് [[പറയിപെറ്റ പന്തിരുകുലം|പറയിപെറ്റ പന്തിരുകുലത്തിലെ]] അംഗമായ സാക്ഷാൽ [[പെരുന്തച്ചൻ|ഉളിയന്നൂർ പെരുന്തച്ചൻ]] അവിടെയെത്തിച്ചേർന്നത്. തമ്പുരാനും പോറ്റിയും പെരുന്തച്ചനെ സാദരം സത്കരിച്ചിരുത്തുകയും ക്ഷേത്രനിർമ്മാണത്തെക്കുറിച്ച് വിശദമായി സംസാരിയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അതനുസരിച്ച് പെരുന്തച്ചൻ രണ്ടുമൂന്നുദിവസം അവിടെ താമസിച്ച് [[ശ്രീകോവിൽ]], നമസ്കാരമണ്ഡപങ്ങൾ, [[കൂത്തമ്പലം]], [[ഗോപുരം|ഗോപുരങ്ങൾ]], ഉപദേവാലയങ്ങൾ തുടങ്ങിയവയുടെ കണക്കുകൾ ചാർത്തിക്കൊടുക്കുകയും ഉടനെ വരാമെന്നുപറഞ്ഞ് സ്ഥലം വിടുകയും ചെയ്തു. മൂന്നുമാസം കഴിഞ്ഞാണ് പെരുന്തച്ചൻ ചെങ്ങന്നൂരിൽ മടങ്ങിയെത്തിയത്. അപ്പോഴേയ്ക്കും ക്ഷേത്രത്തിൽ കൂത്തമ്പലമൊഴികെയുള്ള എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും പണികഴിപ്പിച്ചിരുന്നു. കൂത്തമ്പലത്തിന്റെ പണി തുടങ്ങിയിട്ടുപോലുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അണ്ഡാകൃതിയിലാണ് കൂത്തമ്പലത്തിന്റെ പണി നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. ഇതുചെയ്യാൻ ശില്പികൾക്കൊന്നും കഴിയുന്നില്ല എന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ പെരുന്തച്ചൻ, കൂത്തമ്പലത്തിന്റെ നിർമ്മാണം സ്വയം ഏറ്റെടുക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. തുടർന്ന് വളരെ കുറച്ചുദിവസം കൊണ്ട് അദ്ദേഹം കൂത്തമ്പലത്തിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തീകരിച്ചു. അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കാനായി ശിലകൊണ്ട് ഒരു ദേവീരൂപവും അദ്ദേഹം നിർമ്മിച്ചു. തുടർന്ന് ഒരു മംഗളമുഹൂർത്തത്തിൽ ഭഗവതിയെ ശ്രീലകത്ത് പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. നിരവധി ഭക്തജനങ്ങൾ ചെങ്ങന്നൂരപ്പനെയും ചെങ്ങന്നൂരമ്മയെയും തൊഴുത് നിർവൃതിയടഞ്ഞു. അങ്ങനെയാണ് ചെങ്ങന്നൂർ നഗരത്തിന് തിലകക്കുറിയായി വിളങ്ങുന്ന ഈ മഹാക്ഷേത്രം രൂപം കൊണ്ടത്.

=== ചെങ്ങന്നൂരമ്മയും കണ്ണകിയും അരയന്മാരും ===
മധുരാനഗരം ദഹിപ്പിച്ച കാളിയുടെ അവതാരമായ കണ്ണകി [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരിലേയ്ക്കുള്ള]] യാത്രാമദ്ധ്യേ ഇവിടെ വിശ്രമിച്ചു തപസ്സനുഷ്ഠിച്ചതായും ഐതിഹ്യമുണ്ട്. അതിനാൽ ചെങ്ങന്നൂരമ്മയെ മഹാകാളി ഭാവത്തിലും  ആരാധിച്ചു വരുന്നു. [[ആസാം|ആസാമിലെ]] [[കാമാഖ്യ ക്ഷേത്രം|കാമാഖ്യ ക്ഷേത്രത്തിന്]] തുല്യമാണ് കേരളത്തിലെ ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രം എന്ന് സങ്കല്പമുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിൽ നടന്നുവരുന്ന തൃപ്പൂത്താറാട്ട് ഇതിന്റെ വലിയൊരു തെളിവാണ്. ആദിപരാശക്തിയായ ചെങ്ങന്നൂരമ്മ അരയരാജാവിന്റെ മകളാണ് എന്നും മറ്റൊരു വിശ്വാസമുണ്ട്. മഹാദേവന്റെ ശാപത്താൽ ശ്രീപാർവതി ഒരു മുക്കുവ കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ചതായും മുക്കുവ യുവാവിന്റെ രൂപത്തിൽ വന്ന പരമശിവനെ സ്വയംവരം ചെയ്തതായും പുരാണത്തിൽ കഥയുണ്ട്. ഇന്നത്തെ [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലം ജില്ലയിൽ]] [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിനും]] [[കായൽ|കായലിനും]] ഇടയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[ആലപ്പാട്]] എന്ന സ്ഥലത്തെ താമസക്കാരായ [[അരയൻ|അരയന്മാർ]], ഇങ്ങനെ അവതരിച്ച ഭഗവതിയുടെ പിന്മുറക്കാരാണെന്ന് വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. ഈ വിശ്വാസവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് കുംഭമാസത്തിൽ ശിവരാത്രിക്ക് ആലപ്പാട്ടെ അരയ സമുദായക്കാർ നടത്തുന്ന ചടങ്ങാണ് '''പരിശം വയ്പ്പ്'''. അരയകുലാചാരപ്രകാരം വിവാഹസമയത്തുള്ള ചടങ്ങാണ് പരിശം വയ്ക്കൽ. അതിനാൽ അരയ സമുദായക്കാരുടെ കുലദൈവമായും ചെങ്ങന്നൂരമ്മയെ ആരാധിക്കുന്നു.

== ചരിത്രം ==
ഐതിഹ്യപ്രകാരം ഏറെ പഴക്കമുണ്ടെങ്കിലും ചെങ്ങന്നൂർ ശിവ ക്ഷേത്രത്തിന് ചരിത്രപരമായി നോക്കുമ്പോൾ പഴക്കം കുറവാണ്. ഊർവ്വരതയുടെ പ്രതീകമായ മാതൃഭഗവതിയെ, കണ്ണകി സങ്കൽപ്പത്തെ വളരെക്കാലം മുൻപേ ഇവിടെ ആരാധന നടത്തിയിരുന്നു. പിന്നീട്  വഞ്ഞിപ്പുഴ തമ്പുരാക്കന്മാരുടെ കാലത്താണ് ചെങ്ങന്നൂർ തേവരെ പ്രതിഷ്ഠിച്ച് ക്ഷേത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത് &lt;ref&gt;തിരുചെങ്ങുന്നൂർ ക്ഷേത്ര മാഹാത്മ്യം - കല്ലൂർ നാരായണ പിള്ള &lt;/ref&gt;. അന്ന് [[പന്തിരുകുലം|പറയിപെറ്റ പന്തിരുകുലത്തിലെ]] [[പെരുന്തച്ചൻ|പെരുന്തച്ചന്റെ]] നേതൃത്ത പാടവത്തിൽ മഹാക്ഷേത്രം നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു.  പക്ഷേ ആ പഴയ ക്ഷേത്രം പിന്നീട് കത്തിനശിച്ചുപോവുകയും, അതിനുശേഷം [[തഞ്ചാവൂർ|തഞ്ചാവൂരിൽ]] നിന്നും വരുത്തിയ പ്രഗദ്ഭരുടെ നിരീക്ഷണത്തിൽ ക്ഷേത്രം പുനരുദ്ധരിയ്ക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. [[തിരുവിതാംകൂർ ഭരണാധികാരികൾ|തിരുവിതാംകൂർ രാജക്കന്മാരുടെ]] കാലത്താണ് ഇത് നടന്നത്. '''ചെങ്ങന്നൂർ മതിൽക്കകത്തെ പണി''' എന്ന് മലയാളത്തിൽ വാമൊഴിയായി പറയുന്ന പഴഞ്ചൊല്ലിനു അന്വർത്ഥമാക്കുന്ന വിധം ആയിരുന്നൂത്രേ അന്നത്തെ പുനരുദ്ധീകരണം നടന്നത്. &lt;ref&gt;തിരുചെങ്ങുന്നൂർ ക്ഷേത്ര മാഹാത്മ്യം - കല്ലൂർ നാരായണ പിള്ള &lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;ഐതിഹ്യമാല - കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി&lt;/ref&gt; പല അവസരങ്ങളിലും ക്ഷേത്ര നിർമ്മാണം നിന്നുപോകുകയും അതിനെ തുടർന്ന് വളരെയേറെ വർഷങ്ങൾ നീണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു ക്ഷേത്രനിർമ്മാണം. അന്നു കത്തിനശിച്ച ക്ഷേത്രസമുച്ചയങ്ങൾ മിക്കതും പുനഃനിർമ്മിച്ചെങ്കിലും പെരുന്തച്ചൻ ഉണ്ടാക്കിയ അണ്ഡാകൃതിയിലുള്ള (ദീർഘഗോളം) കൂത്തമ്പലം മാത്രം നിർമ്മിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല.&lt;ref&gt;തിരുചെങ്ങുന്നൂർ ക്ഷേത്ര മാഹാത്മ്യം - കല്ലൂർ നാരായണ പിള്ള&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;അത് നിന്നിരുന്ന സ്ഥലം ഇന്നും ശൂന്യമാണ്. [http://www.mahadevatemple.com/Abt_History.html ക്ഷേത്ര വബ് സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101206110058/http://www.mahadevatemple.com/Abt_History.html |date=2010-12-06 }}&lt;/ref&gt; അതുണ്ടാക്കാൻ ആരും ശ്രമം നടത്തിയിട്ടില്ല.

== ക്ഷേത്ര രൂപകല്പന ==
[[ചിത്രം:ചെങ്ങന്നൂർക്ഷേത്രം.jpg|thumb|440px|left|ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]]

=== ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും===
ചെങ്ങന്നൂർ നഗരത്തിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്ത് [[പമ്പാനദി|പമ്പാനദിയുടെ]] പടിഞ്ഞാറേക്കരയിലാണ് ഈ മഹാക്ഷേത്ര സമുച്ചയം നിലകൊള്ളുന്നത്. കിഴക്കോട്ടാണ് ക്ഷേത്രദർശനം. ചെങ്ങന്നൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ, ബസ് സ്റ്റാൻഡ്, പോസ്റ്റ് ഓഫീസ് തുടങ്ങിയവ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാലുഭാഗത്തുമായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. [[ശബരിമല]]യിൽ നിന്നൊഴുകിവരുന്ന പമ്പാനദി, ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് അര കിലോമീറ്റർ വടക്കുകിഴക്കുമാറി ഒഴുകുന്നു. പമ്പാനദിയിലുള്ള മിത്രപ്പുഴക്കടവിലാണ് ഉത്സവാവസാനം ഭഗവാന്റെയും തൃപ്പൂത്തുകാലത്ത് ഭഗവതിയുടെയും ആറാട്ടുകൾ നടത്തുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മൂലസ്ഥാനമായ കുന്നത്ത് മഹാദേവക്ഷേത്രം ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഇവിടെ തൊഴുതുവേണം പ്രധാന ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശനം നടത്താൻ എന്നാണ് ചിട്ട. സാമാന്യം വലിയ വട്ടശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി കുന്നത്തപ്പൻ കുടികൊള്ളുന്നു. കിഴക്കുഭാഗത്ത് ക്ഷേത്രത്തിന് അഭിമുഖമായി ഒരു ഹനുമാൻ ക്ഷേത്രവുമുണ്ട്. ഇത് താരതമ്യേന പുതിയതാണ്. ഉഗ്രമൂർത്തിയായ ശിവന്റെ കോപം തടുക്കാനാണ് ഇവിടെ ആഞ്ജനേയനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചതെന്ന് വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. ശിവന്റെ അംശാവതാരവും [[ശ്രീരാമൻ|ശ്രീരാമസ്വാമിയുടെ]] നിത്യദാസനുമായ ഹനുമാനെ തൊഴുതാണ് ഭക്തർ ശിവനെ തൊഴാൻ പോകുന്നത്. ഇതുകടന്ന് അല്പം കൂടി ചെല്ലുമ്പോൾ വലിയൊരു [[അരയാൽ]]മരം കാണാം. ഹൈന്ദവവിശ്വാസപ്രകാരം പുണ്യവൃക്ഷമായ അരയാലിന് മുകളിൽ ബ്രഹ്മാവും നടുക്ക് വിഷ്ണുവും അടിയിൽ ശിവനും കുടികൊള്ളുന്നു എന്നാണ് സങ്കല്പം. അങ്ങനെ, ത്രിമൂർത്തികളുടെ പ്രത്യക്ഷസ്വരൂപമായി നിൽക്കുന്ന അരയാലിനെ രാവിലെ ഏഴുവലം വയ്ക്കുന്നത് ഉത്തമമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ദേവസ്വം ഓഫീസ്, ചെങ്ങന്നൂർ ഗ്രൂപ്പ് ഓഫീസ് എന്നിവ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മുന്നിൽ തെക്കുഭാഗത്തുണ്ട്. തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന് കീഴിലുള്ള സ്പെഷ്യൽ ഗ്രേഡ് ദേവസ്വമാണ് ചെങ്ങന്നൂർ ദേവസ്വം. 

ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കേ ഗോപുരം മുന്നൂറു വർഷം മുമ്പുണ്ടായ അഗ്നിബാധയിൽ നശിച്ചുപോയിട്ടുള്ളതും, ഉദേശം 80 വർഷങ്ങൾക്കു മുൻപ് പുതുക്കി പണിതതുമാണ്. മൂന്നുനിലകളോടുകൂടിയ ഈ ഗോപുരം കേരളീയശൈലിയിൽ നിർമ്മിച്ച ഏറ്റവും വലിയ ക്ഷേത്രഗോപുരമാണ്. കേരളീയശൈലിയ്ക്കൊപ്പം പാശ്ചാത്യനിർമ്മാണശൈലിയും സമന്വയിപ്പിച്ചുണ്ടാക്കിയ ഈ ഗോപുരത്തിന്റെ രണ്ടാമത്തെ നിലയിൽ, ആധുനികരീതിയിലുള്ള ജനലുകൾ നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നത് വലിയൊരു പ്രത്യേകതയാണ്. ഇവിടെയുള്ള ആനവാതിലിന് ഇരുവശങ്ങളിലുമായി വേറെയും രണ്ട് ചെറിയ വാതിലുകൾ കാണാം. ഏറ്റവും മുകളിലെ നിലയിലാണെങ്കിൽ ദാരുശില്പങ്ങൾ കൊത്തിവച്ചിട്ടുമുണ്ട്. മറ്റ് മൂന്നുദിക്കുകളിലും നൂറ്റാണ്ടുകൾ പഴക്കമുള്ള ഗോപുരങ്ങളാണ്. അവയ്ക്ക് ഈരണ്ടുനിലകളേയുള്ളൂ. അവയിൽത്തന്നെ പടിഞ്ഞാറേ ഗോപുരത്തിന് കൂടുതൽ ആകർഷണം കൊടുത്തിട്ടുണ്ട്. അത് ദേവിയ്ക്കുള്ള പ്രാധാന്യം കാരണമാണ്. പണ്ട് ഇവിടെ സത്യം ചെയ്യുന്നത് അതിവിശേഷമായ ചടങ്ങായിരുന്നു. ചെങ്ങന്നൂർ പടിഞ്ഞാറേ നടയിലെ സത്യം എന്നുകേട്ടാൽത്തന്നെ ജനങ്ങൾ ഭയക്കുമായിരുന്നു. ക്ഷേത്രങ്ങൾ [[കോടതി]]കളുടെ സ്വഭാവം കൂടി കയ്യാളിയിരുന്ന ഒരുകാലത്ത് കുറ്റവാളികളെ ഇവിടെക്കൊണ്ടുവന്ന് സത്യം ചെയ്യിയ്ക്കുന്നത് പതിവായിരുന്നു. പടിഞ്ഞാറേ ഗോപുരത്തിന്റെ ഒരുവശത്തുണ്ടായിരുന്ന ഒരു പൊത്തിൽ കയ്യിടീച്ചശേഷമാണ് സത്യം ചെയ്യിയ്ക്കൽ നടത്തിയിരുന്നത്. ഈ പൊത്തിൽ ഉഗ്രവിഷമുള്ള ഒരു [[പാമ്പ്|പാമ്പുണ്ടായിരുന്നു]]. പറയുന്നത് കള്ളസത്യമാണെങ്കിൽ പാമ്പ് കടിയ്ക്കുകയും കടിച്ചയാൾ ഗോപുരത്തിന് പുറത്തുപോയി കുഴഞ്ഞുവീണുമരിയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് പതിവായിരുന്നു. ഇത്രയും കേൾക്കുമ്പോൾത്തന്നെ ആളുകൾ ഭയപ്പെടുമായിരുന്നു. 

പടിഞ്ഞാറേ നടയിൽ തെക്കുഭാഗത്ത് കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശ്രീകൃഷ്ണഭഗവാന്റെ ക്ഷേത്രവും ഗംഗാദേവിക്ഷേത്രവും ജടാവരി എന്ന് പേരുള്ള ചെറിയ ഒരു കുളവുമുണ്ട്. '''തിരുവമ്പാടി ക്ഷേത്രം''' എന്നാണ് ഈ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രം അറിയപ്പെടുന്നത്. അത്യുഗ്രമൂർത്തിയായ തൃച്ചെങ്ങന്നൂരപ്പന്റെ കോപം തണുപ്പിയ്ക്കാനാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠയെന്നും അതല്ല [[ശൈവമതം|ശൈവ]]-[[വൈഷ്ണവമതം|വൈഷ്ണവ]] സൗഹൃദപ്രതീകമാണെന്നും വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു.  
എന്തായാലും ചെങ്ങന്നൂരപ്പനെയും ചെങ്ങന്നൂരമ്മയെയും ദർശിയ്ക്കാനെത്തുന്നവർ ഇവിടെയും ദർശനം നടത്തുന്നത് പതിവാണ്. ഗംഗാദേവിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യം ഒരു കുളത്തിന്റെ രൂപത്തിലാണ്. കാലിക്കോലും ഓടക്കുഴലുമേന്തിയ ശ്രീകൃഷ്ണഭഗവാനാണ് ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ. കിഴക്കോട്ട് ദർശനം. [[അഷ്ടമിരോഹിണി]]യാണ് ഇവിടെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷം. ചെങന്നൂർ നഗരത്തിന്റെ പല പ്രധാന ഭാഗങ്ങളും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതും പടിഞ്ഞാറേ നടയിൽ തന്നെയാണ്. [[ചെങ്ങന്നൂർ നഗരസഭ]] കാര്യാലയം, ബസ് സ്റ്റാൻഡ്, റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ, വിവിധ ഹോട്ടലുകൾ, കടകംബോളങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ അവയിൽ പെടും. വടക്കുഭാഗത്ത് അതിവിശാലമായ ക്ഷേത്രക്കുളം കാണാം. '''ശക്തികുണ്ഡതീർത്ഥം''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന അതിവിശാലമായ ഈ കുളം, അഗസ്ത്യമഹർഷിയുടെ ഹോമകുണ്ഡമായിരുന്നെന്ന് വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. ഒരിയ്ക്കൽ ക്ഷേത്രക്കുളം വൃത്തിയാക്കുന്നതിനിടയിൽ ഒരു ഭാഗത്ത് ഹോമകുണ്ഡത്തിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയത് ഇതിന്റെ തെളിവായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഈ കുളം 2017-ലാണ് പുനരുദ്ധരിച്ചത്. ഇവിടെയാണ് ആർത്തവ, ഗർഭപാത്ര, ഉദരസംബന്ധമായ രോഗദുരിതങ്ങൾ കൊണ്ട് വലയുന്നവർ മീനൂട്ട് നടത്തുന്നത്. മീനൂട്ട് വഴിപാടായി നടത്തുന്ന അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രം.

=== മതിലകം ===
കിഴക്കേ ഗോപുരത്തിലൂടെ അകത്തുകടന്നാൽ ആദ്യം ആനക്കൊട്ടിലിലെത്തുന്നു. സാമാന്യം വലിപ്പമുള്ള ആനക്കൊട്ടിലാണിത്. അഞ്ച് ആനകളെ എഴുന്നള്ളിയ്ക്കാനുള്ള സൗകര്യം ഇവിടെയുണ്ട്. [[ഭജന]], [[നാമജപം]] തുടങ്ങിയവ നടത്തുന്നതും ഇവിടെയാണ്. ആനക്കൊട്ടിലിനപ്പുറമാണ് കത്തിനശിച്ച കൂത്തമ്പലതിന്റെ തറ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഈ തറയിൽ ഭഗവദ്വാഹനമായ [[നന്ദി (പുരാണകഥാപാത്രം)|നന്ദി]]യുടെ ചെറിയൊരു ശിലാവിഗ്രഹമുണ്ട്. ഭക്തർ നന്ദിയുടെ ചെവിയിൽ ആഗ്രഹങ്ങൾ പറയുന്നത് ഇവിടത്തെ സ്ഥിരം കാഴ്ചയാണ്. ഇതിനപ്പുറത്താണ് നന്ദിയെ ശിരസ്സിലേറ്റുന്ന ഉത്തുംഗമായ സ്വർണ്ണക്കൊടിമരമുള്ളത്. ഏകദേശം നൂറടി ഉയരം വരുന്ന ഈ കൊടിമരം, ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആകർഷണങ്ങളിലൊന്നാണ്. കൊടിമരത്തിനപ്പുറം ബലിക്കൽപ്പുരയാണ്. ക്ഷേത്രത്തിലെ വലിയ ബലിക്കല്ല് ഇവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. മഹാദേവന്റെ പ്രധാന സൈന്യാധിപനായ ഹരസേനനെയാണ് ഇവിടെ വലിയ ബലിക്കല്ല് പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. അസാമാന്യ വലിപ്പമുള്ള ബലിക്കല്ലാണിവിടെ. അതിനാൽ, പുറത്തുനിന്നുനോക്കിയാൽ ശിവലിംഗം കാണാൻ കഴിയില്ല. ശീവേലിസമയത്ത് വലിയ ബലിക്കല്ലിലാണ് അവസാനം ബലിതൂകുന്നത്. ഏണിചാരിനിന്നാണ് ബലിതൂകുന്നത്. അതിമനോഹരമായ ശില്പകലാവൈദഗ്ദ്ധ്യത്തിന്റെ മകുടോദാഹരണമാണ് ഈ വലിയ ബലിക്കല്ല്. ഇതിൽ പലയിടത്തായി ചില ദേവതാരൂപങ്ങൾ കാണാം. ഇതിന്റെ ചുവട്ടിൽ വേറെയും ചില ബലിക്കല്ലുകൾ കാണാം. ശിവന്റെ ചെറുസൈന്യാധിപരാണ് ഇവിടെ. കിഴക്ക് ഭൗതികൻ, തെക്കുകിഴക്ക് ദുർവരീക്ഷൻ, തെക്ക് ഭീമരൂപൻ, തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് സുലോചനൻ, പടിഞ്ഞാറ് സുമുഖൻ, വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് മഹാബാഹു, വടക്ക് ത്രിശ്ശിരസ്സ്, വടക്കുകിഴക്ക് ത്രിഭുജൻ എന്നിവരാണ് അവർ. ക്ഷേത്രത്തിലെ പുറത്തെ ബലിവട്ടത്തിലെ ബലിക്കല്ലുകൾ ഈ ദേവതകളെയാണ് പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. ശീവേലിസമയത്ത് ഈ ബലിക്കല്ലുകളിൽ ബലിതൂകുന്നു. കൂടാതെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറായി പിംഗളൻ എന്ന മറ്റൊരു സൈന്യാധിപനും ഇവിടെയുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തെ ബലിക്കല്ലിൽ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കാറില്ല. എന്നാൽ, തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് അദ്ദേഹത്തെ സങ്കല്പിച്ചും ബലിതൂകും.

ഏകദേശം പത്തേക്കർ വിസ്തീർണ്ണം വരുന്ന അതിവിശാലമായ മതിലകമാണ് ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രമതിലകം. നിരവധി മരങ്ങൾ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പല ഭാഗത്തായി തഴച്ചുവളരന്നുണ്ട്. തെക്കുപടിഞ്ഞാറേ മൂലയിൽ ഭക്തജനങ്ങൾ ചേർന്ന് നക്ഷത്രവനം ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്. [[ജ്യോതിഷം|ഭാരതീയ ജ്യോതിഷത്തിലെ]] [[ജ്യോതിഷത്തിലെ നക്ഷത്രങ്ങൾ|27 നക്ഷത്രങ്ങൾക്കും]] [[മൃഗം]], [[പക്ഷി]], [[വൃക്ഷം]] എന്നിവ പറയുന്നുണ്ട് 27 നക്ഷത്രങ്ങളുടെ വൃക്ഷങ്ങളും ഇവിടെ തഴച്ചുവളരുന്നുണ്ട്. അവ ക്ഷേത്രത്തിന് ഒരു ആകർഷണം നൽകുന്നു. നക്ഷത്രവൃക്ഷങ്ങൾക്ക് നിത്യവും പൂജകളുണ്ട്. തെക്കുകിഴക്കുഭാഗത്ത് ക്ഷേത്രം വക ഓഡിറ്റോറിയമുണ്ട്. ഇത് തുറന്ന ഓഡിറ്റോറിയമാണ്. വിശേഷദിവസങ്ങളിലും മറ്റും ഇവിടെ പ്രഭാഷണങ്ങളും കലാപരിപാടികളും നടത്തപ്പെടുന്നു. തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് ചെറിയൊരു ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ധർമശാസ്താവ് വാഴുന്നു. [[ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം|ശബരിമലയിലേതുപോലെത്തന്നെയാണ്]] ഇവിടെയും വിഗ്രഹം. എന്നാൽ ഇവിടെ ശിലാവിഗ്രഹമാണ്. ഒന്നരയടി ഉയരം വരുന്ന ഈ ശ്രീകോവിലിന്റെ മുന്നിലാണ് ശബരിമല തീർത്ഥാടകർ മാലയിടുന്നതും കെട്ടുനിറയ്ക്കുന്നതുമെല്ലാം. ശബരിമലയിൽ നിന്ന് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ചെങ്ങന്നൂരിൽ, അതുകൊണ്ടുതന്നെ മണ്ഡലകാലത്ത് ധാരാളം ഭക്തർ ദർശനത്തിനെത്താറുണ്ട്. ശബരിമല യാത്രയിലെ പ്രധാന ഇടത്താവളങ്ങളിലൊന്നുകൂടിയാണ് ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രം. ശാസ്താക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് അല്പം വടക്കുമാറി മറ്റൊരു ചെറിയ ശ്രീകോവിൽ കാണാം. ഇവിടെയും ശിവപ്രതിഷ്ഠയാണ്. '''നീലഗ്രീവൻ''' എന്നാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ അറിയപ്പെടുന്നത്. [[പാലാഴിമഥനം|പാലാഴിമഥനത്തിനിടയിൽ]] പൊന്തിവന്ന [[കാളകൂടം|കാളകൂടവിഷം]] പാനം ചെയ്തശേഷമുള്ള നീലകണ്ഠന്റെ ഭാവത്തിലാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. രണ്ടടി ഉയരമുള്ള ശിവലിംഗമാണ് ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠ. സാധാരണ ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലേതുപോലെ ഇവിടെയും അർദ്ധപ്രദക്ഷിണമേ വിധിച്ചിട്ടുള്ളൂ. സർവ്വദോഷങ്ങളെയും ഈ നീലകണ്ഠൻ ശമിപ്പിയ്ക്കും എന്നാണ് വിശ്വാസം.  

ദേവീസാന്നിദ്ധ്യത്തോടുകൂടിയ പടിഞ്ഞാറേ നടയിലും വലിയ ആനക്കൊട്ടിൽ കാണാം. കിഴക്കേ നടയിലേതുമായി നോക്കുമ്പോൾ അല്പം വലുപ്പം കുറവാണെങ്കിലും പ്രധാനപ്പെട്ട പല ചടങ്ങുകളും ദേവിയ്ക്കുമുന്നിലാണ് നടത്താറുള്ളത്. [[ചോറൂൺ]], [[വിവാഹം]], [[തുലാഭാരം]] തുടങ്ങിയവ അവയിൽ പെടുന്നു. ചെങ്ങന്നൂരിൽ ദേവിയ്ക്ക് നൽകുന്ന പ്രാധാന്യം കാരണം പലരും ഇതൊരു ദേവീക്ഷേത്രമാണെന്ന് തെറ്റിദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്.   വടക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ ഒരു ആൽത്തറയിൽ നാഗദൈവങ്ങളുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. നാഗരാജാവായി [[വാസുകി|വാസുകിയും]] കൂടെ നാഗയക്ഷിയും പരിവാരങ്ങളുമടങ്ങുന്ന പ്രതിഷ്ഠയാണിത്. എല്ലാമാസവും [[ആയില്യം]] നാളിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] ആയില്യത്തിന് [[സർപ്പബലി|സർപ്പബലിയും]] ഇവിടെ വിശേഷമാണ്. ഇവിടെനിന്ന് അല്പം മാറിയാണ് ശിവന്റെ മറ്റൊരു ഭാവമായ സ്ഥലീശന്റെ ശ്രീകോവിൽ. സ്ഥലീശനെ തൊഴുന്ന ഭക്തർ അവിടെനിന്ന് വടക്കോട്ട് തിരിഞ്ഞുനിന്ന് [[തളിപ്പറമ്പ് രാജരാജേശ്വരക്ഷേത്രം|തളിപ്പറമ്പ് രാജരാജേശ്വരനെ]] വന്ദിയ്ക്കുന്നു. തുടർന്ന് പ്രദക്ഷിണം തുടരുമ്പോൾ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയുടെ ശ്രീകോവിൽ കാണാം. താരതമ്യേന അടുത്തകാലത്താണ് ഇവിടെ സുബ്രഹ്മണ്യനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചത്. എങ്കിലും ചുരുങ്ങിയ കാലം കൊണ്ടുതന്നെ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമായിട്ടുണ്ട്. ദേവസേനാപതിയും ശിവപുത്രനുമായ സുബ്രഹ്മണ്യൻ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി വാഴുന്നു. വലതുകൈ കൊണ്ട് ഭക്തരെ അനുഗ്രഹിയ്ക്കുന്ന സുബ്രഹ്മണ്യൻ, ഇടതുകൈ ചുമലിൽ കൊത്തിവച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. വലതുചുമലിൽ വേലുണ്ട്. സുബ്രഹ്മണ്യക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് അല്പം മാറിയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ വടക്കേ ഗോപുരം. വളരെ ചെറിയൊരു ഗോപുരമാണ് ഇത്. ഏറെക്കാലം തകർന്നുകിടന്ന ഈ ഗോപുരം 2017-ലാണ് പുനരുദ്ധരിച്ചത്. വടക്കേ ഗോപുരത്തിന്റെ കിഴക്കുഭാഗത്ത് ഊട്ടുപുര. സാമാന്യം വലുപ്പമുള്ള ഊട്ടുപുരയാണിത്. വിശേഷദിവസങ്ങളിൽ ഇവിടെ അന്നദാനം നടത്തിവരുന്നു.

=== ശ്രീകോവിൽ ===
ഭീമാകാരമായ വട്ടശ്രീകോവിലാണ് ഇവിടത്തേത്. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത ശ്രീകോവിലിന് ഒരു നിലയേയുള്ളൂ. അത് ചെമ്പുമേഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. മുകളിൽ സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടമുണ്ട്. 150 അടിയോളം ചുറ്റളവുണ്ട് ഈ ശ്രീകോവിലിന്. ഇതിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവന്റെ സ്വയംഭൂലിംഗവും തൊട്ടപ്പുറത്ത് പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായി ദേവീപ്രതിഷ്ഠയുമാണ്. ശിവന്റെ ഗർഭഗൃഹം മൂന്ന് മുറികൾക്കുള്ളിലാണ്. ആദ്യത്തെ മുറി ശ്രീകോവിലിൽ പ്രവേശനം അനുവദിച്ചിട്ടുള്ള [[മൂത്തത്]] പോലുള്ള പരിചാരകർക്കാണ്. മറ്റ് രണ്ടിടത്തും ശാന്തിക്കാർ മാത്രമേ കയറാവൂ. മൂന്നുമുറികൾക്കും നല്ല വലുപ്പമുണ്ട്. ശിവലിംഗത്തിന് ഏകദേശം മൂന്നടി ഉയരം കാണും. സ്വയംഭൂലിംഗമായതിനാൽ ചെത്തിമിനുക്കലുകളൊന്നും നടന്നിട്ടില്ല. ദേവീപ്രതിഷ്ഠ പഞ്ചലോഹനിർമ്മിതമാണ്. മൂന്നടി ഉയരം വരും. നിൽക്കുന്ന രൂപത്തിലാണ് വിഗ്രഹം. രണ്ടുകൈകളേയുള്ളൂ. അവയിൽ വരദാഭയമുദ്രകൾ ധരിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. രണ്ടിടത്തും ഒരേ മേൽശാന്തി തന്നെയാണ് പൂജ നടത്തുന്നത്. ഈ ശ്രീകോവിൽ പെരുന്തച്ചൻ നിർമ്മിച്ചതാണ് എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിൽ നടന്ന അഗ്നിബാധയിൽ നശിയ്ക്കാതെ അവശേഷിച്ചത് ഈ ശ്രീകോവിൽ മാത്രമാണ്. ശ്രീകോവിലിൽ ചളിയിട്ട് നിറച്ചതുകൊണ്ടാണത്രേ ഇത്.

ശ്രീകോവിലിന്റെ പുറംചുവരുകൾ ദാരുശില്പങ്ങളാൽ അലംകൃതമാണ്. ശിവകഥകൾ, [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ|ശ്രീകൃഷ്ണലീല]], [[ദശാവതാരം]] തുടങ്ങിയവ അവയിൽ പ്രധാനമാണ്. ശ്രീകോവിലിനോടുചേർത്തുപണിത അഴിയിട്ട ഒരു മുറിയിൽ തെക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവസ്വരൂപമായ ദക്ഷിണാമൂർത്തിയുടെയും ഗണപതിയുടെയും പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. താരതമ്യേന ചെറിയവയാണ് രണ്ട് പ്രതിഷ്ഠകളും. ഇവിടെയുള്ള ഗണപതി, '''ഒക്കത്ത് ഗണപതി''' എന്ന അതിവിശേഷപ്പെട്ട സങ്കല്പത്തോടെയാണ് വാഴുന്നത്. തന്മൂലം ഈ പ്രതിഷ്ഠയ്ക്ക് ശക്തികൂടുമെന്ന് വിശ്വസിയ്ക്കുന്നു. വടക്കുവശത്ത്, വ്യാളീമുഖത്തോടെ മനോഹരമാക്കിയ ഓവ് നിർമ്മിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. ശിവക്ഷേത്രമായതിനാൽ, ഓവിനപ്പുറം പ്രദക്ഷിണം നിരോധിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു.

=== നാലമ്പലം ===
ശ്രീകോവിലിനെ ചുറ്റിപ്പറ്റി നാലമ്പലം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. അതിവിശാലമാണ് ഇവിടത്തെ നാലമ്പലം. നാലമ്പലത്തിനകത്തേയ്ക്കുള്ള പ്രവേശനകവാടത്തിന് ഇരുവശവുമായി വാതിൽമാടങ്ങൾ കാണാം. തെക്കേ വാതിൽമാടത്തിലാണ് ഹോമങ്ങൾ നടക്കുന്നത്. വടക്കേ വാതിൽമാടം വാദ്യമേളങ്ങൾക്കും നാമജപത്തിനും വിശ്രമത്തിനുമായി ഉപയോഗിയ്ക്കുന്നു. വടക്കേ വാതിൽമാടത്തിൽ [[ചെണ്ട]], [[മദ്ദളം]], [[ഇടയ്ക്ക]], [[തിമില]] തുടങ്ങിയ വാദ്യങ്ങൾ തൂക്കിയിട്ടിരിയ്ക്കുന്നത് കാണാം. തെക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ പതിവുപോലെ [[തിടപ്പള്ളി]] പണിതിട്ടുണ്ട്. നിവേദ്യസമയത്ത് ഇവിടെ നിന്ന് അപ്പത്തിന്റെയും പായസത്തിന്റെയും മണമടിയ്ക്കുന്നത് പതിവാണ്. വടക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് ഒരു മുറിയിൽ ശിവഭൃത്യനായ ചണ്ഡികേശ്വരന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ഇതിനടുത്തുള്ള ഒരു മുറിയിലാണ് തൃപ്പൂത്തുകാലത്ത് ദേവീപൂജ നടക്കുന്നത്. വടക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ [[കിണർ]] പണിതിട്ടുണ്ട്. അഭിഷേകത്തിനും നിവേദ്യത്തിനുമുള്ള ജലം ഇവിടെനിന്നാണ് എടുക്കുന്നത്.

ശ്രീകോവലിന് ചുറ്റുമായി അകത്തെ ബലിവട്ടം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. അഷ്ടദിക്പാലകർ (കിഴക്ക് - [[ഇന്ദ്രൻ]], തെക്കുകിഴക്ക് - [[അഗ്നി]], തെക്ക് - [[യമൻ]], തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[നിരൃതി]], പടിഞ്ഞാറ് - [[വരുണൻ]], വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[വായു]], വടക്ക് - [[കുബേരൻ]] &amp; [[ചന്ദ്രൻ]], വടക്കുകിഴക്ക് - [[ഈശാനൻ]]), [[സപ്തമാതൃക്കൾ]] (തെക്കുഭാഗത്ത് ഒറ്റക്കല്ലിൽ - കിഴക്കുനിന്ന് പടിഞ്ഞാറോട്ട് [[ബ്രാഹ്മി]], [[മാഹേശ്വരി]], [[കൗമാരി]], [[വൈഷ്ണവി]], [[വാരാഹി]], [[ഇന്ദ്രാണി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്ന ക്രമത്തിൽ), [[വീരഭദ്രൻ]] (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം, കിഴക്കുഭാഗത്ത്), ഗണപതി (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം, പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത്), ബ്രഹ്മാവ് (വടക്കുകിഴക്കിനും കിഴക്കിനുമിടയിൽ), [[അനന്തൻ]] (തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനും പടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), ശാസ്താവ് (തെക്കിനും തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), [[ദുർഗ്ഗ]] (പടിഞ്ഞാറിനും വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), സുബ്രഹ്മണ്യൻ (വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനും വടക്കിനുമിടയിൽ), [[നിർമ്മാല്യധാരി]] (വടക്കിനും വടക്കുകിഴക്കിനുമിടയിൽ ശിവലിംഗരൂപത്തിൽ - ഇവിടെ ചണ്ഡികേശ്വരൻ) എന്നിവരെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്ന ബലിക്കല്ലുകൾ ഇവിടെ കാണാം. ശീവേലിസമയത്ത് ഇവയിൽ ബലിതൂകുന്നു. ബലിക്കല്ലുകൾ ദേവന്റെ/ദേവിയുടെ വികാരഭേദങ്ങളാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. തന്മൂലം അവയിൽ ചവിട്ടുന്നതും തൊട്ടു തലയിൽ വയ്ക്കുന്നതും നിരോധിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു.

=== നമസ്കാരമണ്ഡപങ്ങൾ ===
നാലമ്പലത്തിനകത്ത് ശിവന്റെ നടയിലും ഭഗവതിയുടെ നടയിലും നമസ്കാരമണ്ഡപങ്ങൾ കാണാം. രണ്ടും ചതുരാകൃതിയിൽ പണികഴിപ്പിച്ചതും ചെമ്പുമേഞ്ഞ മേൽക്കൂരയോടുകൂടിയതുമാണ്. ഇവയിൽ കിഴക്കേ നടയിലെ നമസ്കാരമണ്ഡപമാണ് വലുത്. അസാമാന്യ വലിപ്പമുള്ള ഈ മണ്ഡപത്തിൽ ഏകദേശം ഇരുപതിലധികം തൂണുകൾ കാണാം. ഇവയിലെല്ലാം ശില്പരൂപങ്ങൾ ദൃശ്യവിസ്മയം തീർക്കുന്നു. മണ്ഡപത്തിന്റെ മച്ചിൽ ബ്രഹ്മാവിന്റെയും അഷ്ടദിക്പാലകരുടെയും രൂപങ്ങൾ കൊത്തിവച്ചിട്ടുണ്ട്. മണ്ഡപത്തിന്റെ കിഴക്കേയറ്റത്ത് ഭഗവദ്വാഹനമായ നന്ദിയുടെ ഒരു ശില്പമുണ്ട്. ഏകദേശം ആയിരത്തിയൊന്ന് കലശം വരെ വച്ചുപൂജിയ്ക്കാനുള്ള സൗകര്യം ഇവിടെയുള്ളതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അത്രയും വലുതാണ് ഈ മണ്ഡപം. എന്നാൽ, പടിഞ്ഞാറേ നടയിലെ മണ്ഡപം ചെറുതും ശില്പകലാനിർമ്മിതികളില്ലാത്തതുമാകുന്നു.

== പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ==

===തൃച്ചെങ്ങന്നൂരപ്പൻ (പരമശിവൻ) ===
ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ. അർദ്ധനാരീശ്വര സങ്കല്പത്തിലുള്ള ചുരുക്കം ചില ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇവിടുത്തേത്. എന്നാൽ, രൗദ്രതയാർന്ന മഹാകാലനാണ് പ്രതിഷ്ഠ. ഭക്തരെ അനുഗ്രഹിക്കുമ്പോഴും ഭഗവാന്റെ കണ്ണുകളിൽ നിറയെ രൗദ്രത നിഴലിക്കുന്നുവെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹാദേവന്റെ ഈ രൗദ്രതയാണത്രേ ഒരിക്കൽ ക്ഷേത്രം മുഴുവനായും കത്തിച്ചുകളയാൻ ഇടയാക്കിയത്&lt;ref&gt;ഐതിഹ്യമാല: കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി&lt;/ref&gt;. മൂന്നടി ഉയരം വരുന്ന സ്വയംഭൂവായ ശിവലിംഗത്തിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് തൃച്ചെങ്ങന്നൂരപ്പന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. സ്വയംഭൂലിംഗമായതിനാൽ ഇവിടെ ചെത്തിമിനുക്കലുകളൊന്നും നടത്തിയിട്ടില്ലെന്ന് മാത്രവുമല്ല, പീഠം ശിവലിംഗത്തിലേയ്ക്ക് ഇറക്കിപ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയാണ് ചെയ്തിട്ടുള്ളതെന്ന് വ്യക്തമാണ്. ധാര, ചതുഃശതം, അപ്പം, അട, ഉമാമഹേശ്വരപൂജ എന്നിവയാണ് തൃച്ചെങ്ങന്നൂരപ്പന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.   

===തൃച്ചെങ്ങന്നൂരമ്മ (ഭഗവതി)===
പശ്ചിമദിക്കിലേക്ക് ദർശനമരുളി പ്രധാന ശ്രീകോവിലിൽതന്നെ ഭഗവാന് പുറകിലായി ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നതെങ്കിലും ശിവനെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ തയ്യാറായി നിൽക്കുന്ന സ്വയംവര പാർവതിയായും, [[ദക്ഷൻ|ദക്ഷപുത്രിയായ]] സതിയായും, ആദിപരാശക്തിയായ മഹാകാളിയായും സങ്കല്പമുണ്ട് &lt;ref&gt;പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ കേരളം - പി. ഭാസ്കരനുണ്ണി&lt;/ref&gt;. ഭഗവതിയുടെ നടയിൽ മൂന്നുപൂജയാണ് ഉള്ളത് (ഉഷപൂജ, ഉച്ചപൂജ, അത്താഴപൂജ). ഭഗവതി ശിവസാന്നിധ്യത്തിൽ ഇരിക്കുന്നതിനാൽ സർവ്വമംഗളകാരിണിയും മംഗല്യവരദായിനിയുമാണ്. &lt;ref&gt;ഐതിഹ്യമാല-കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി&lt;/ref&gt;  &lt;ref&gt;പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ കേരളം - പി. ഭാസ്കരനുണ്ണി&lt;/ref&gt;  ചെങ്ങന്നൂരമ്മയ്ക്ക് പട്ടും താലിയും ചാർത്തുന്നതും മഞ്ഞൾപ്പൊടി കൊണ്ട് അഭിഷേകം നടത്തുന്നതും മീനൂട്ട് നടത്തുന്നതും അതിവിശേഷമാണ്. എങ്കിലും തൃപ്പൂത്തുകാലത്ത് 12 ദിവസങ്ങളിൽ മാത്രം നടത്തപ്പെടുന്ന ഹരിദ്രാപുഷ്പാഞ്ജലിയാണ് പ്രധാന വഴിപാട്. ഇത് മറ്റൊരു ക്ഷേത്രത്തിലും നടത്താത്ത വഴിപാടായതിനാൽ ഇതിന് വൻ ഭക്തജനത്തിരക്ക് അനുഭവപ്പെടാറുണ്ട്. നെയ്പായസം, ലളിതാസഹസ്രനാമാർച്ചന, കുങ്കുമാർച്ചന തുടങ്ങിയവയാണ് ദേവിയുടെ മറ്റ് വഴിപാടുകൾ. വിവാഹ സംബന്ധമായ പ്രശ്നങ്ങൾ, ദാമ്പത്യ പ്രശ്നങ്ങൾ, ഗർഭപാത്ര സംബന്ധമായ രോഗങ്ങൾ, ആർത്തവ പ്രശ്നങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ കൊണ്ടു ബുദ്ധിമുട്ടുന്നവർ ഇവിടെ വഴിപാടുകൾ നടത്തി ദർശനം നടത്താറുണ്ട്.  

==ഉപദേവപ്രതിഷ്ഠകൾ==

=== ഗണപതി ===
കേരളത്തിലെ മിക്ക ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഉപദേവനായി സർവ്വവിഘ്നവിനാശകനും ശിവപാർവ്വതീപുത്രനുമായ ഗണപതിഭഗവാന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ടാകും. ഏതൊരു കർമ്മവും തടസ്സങ്ങളില്ലാതെ തീരാൻ ഗണപതിപൂജയോടെയാണ് ഹിന്ദുക്കൾ തുടങ്ങുന്നത്. ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രധാന ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുവശത്ത് കിഴക്കോട്ട്  ദർശനമായാണ് ഗണപതി കുടികൊള്ളുന്നത്. മൂന്നടി ഉയരമുള്ള ശിലാവിഗ്രഹം സാധാരണ ഗണപതിവിഗ്രഹങ്ങളുടേതുപോലെയാണ്. ഗണപതിഹോമം, ഒറ്റയപ്പം, കറുകമാല തുടങ്ങിയവയാണ് ഗണപതിയുടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.

=== ദക്ഷിണാമൂർത്തി ===
ഹൈന്ദവവിശ്വാസപ്രകാരം ശിവന്റെ ഗുരുവിന്റെ രൂപത്തിലുള്ള ഭാവമാണ് ദക്ഷിണാമൂർത്തി. സതീദേവിയുടെ ദേഹത്യാഗത്തിനുശേഷം കഠിനതപസ്സനുഷ്ഠിയ്ക്കുകയായിരുന്ന ഭഗവാൻ, തന്റെ മുന്നിൽ ആഗ്രഹമുണർത്തിച്ച സനകാദിമുനികൾക്കുമുന്നിൽ ചിന്മുദ്രയോടെ അവതരിച്ചുവെന്നും അതിലൂടെ അവർക്ക് ജ്ഞാനോപദേശം കൊടുത്തെന്നും കഥയുണ്ട്. ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഗണപതിയോടൊപ്പം തെക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് ദക്ഷിണാമൂർത്തി പ്രതിഷ്ഠ. ഇവിടെ തൊഴുന്നത് വിദ്യാഭ്യാസ അഭിവൃദ്ധിക്ക്  നല്ലതാണെന്ന് വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. ശിവപ്രീതികരമായ എല്ലാ വഴിപാടുകളും ദക്ഷിണാമൂർത്തിയ്ക്കും നടത്തപ്പെടുന്നുണ്ട്.

=== ചണ്ഡികേശ്വരൻ ===
നാലമ്പലത്തിനകത്ത് വടക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം തീർത്ത ഒരു മുറിയിലാണ് ശിവഭൂതഗണങ്ങളിലൊരാളായ ചണ്ഡികേശ്വരന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. സാധാരണയായി ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിർമ്മാല്യധാരിയായി വാഴാറുള്ള ചണ്ഡികേശ്വരന് ഇവിടെ പ്രത്യേകം പ്രതിഷ്ഠയുണ്ടെന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്. അവ്യക്തമായ ഒരു രൂപത്തോടുകൂടിയാണ് ഇവിടെ ഭഗവദ്വിഗ്രഹം. ഏകദേശം രണ്ടടി ഉയരം വരും. ചണ്ഡികേശ്വരന് നിത്യേന വിളക്കുവയ്പുണ്ടെന്നല്ലാതെ പ്രത്യേകം പൂജകളോ വഴിപാടുകളോ ഇല്ല.

=== നീലഗ്രീവൻ ===
നാലമ്പലത്തിനുപുറത്ത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് ശിവന്റെ മറ്റൊരു രൂപമായ നീലഗ്രീവന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. കാളകൂടവിഷം കുടിച്ച് നീലനിറമായ കഴുത്തോടുകൂടിയവൻ എന്നാണ് നീലഗ്രീവൻ അഥവാ നീലകണ്ഠൻ എന്ന പദത്തിന്റെ അർത്ഥം. ഏകദേശം രണ്ടടി ഉയരം വരുന്ന ശിവലിംഗമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ശിവപ്രതിഷ്ഠയായതിനാൽ സാധാരണ ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നടത്താറുള്ള എല്ലാ വഴിപാടുകളും ഇവിടെയും നടത്താവുന്നതാണ്.

=== സ്ഥലീശൻ ===
നാലമ്പലത്തിനുപുറത്ത് വടക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് ശിവന്റെ തന്നെ മറ്റൊരു രൂപമായ സ്ഥലീശന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. രണ്ടടി ഉയരം വരുന്ന ചെറിയൊരു ശിവലിംഗമാണ് ഇവിടെയും പ്രതിഷ്ഠ. 'സ്ഥലി' എന്ന സംസ്കൃതപദത്തിൽ നിന്നാണ് 'തളി' എന്ന വാക്കുണ്ടായതെന്ന ഒരു വിശ്വാസമുണ്ട്. തന്മൂലം, പഴയകാലത്ത് രാജ്യം നിയന്ത്രിച്ചിരുന്ന തളികളെ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരുന്ന ശിവൻ എന്ന അർത്ഥത്തിലാണ് തളി എന്ന പേരുണ്ടായതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ശിവപ്രീതികരമായ എല്ലാ വഴിപാടുകളും ഇവിടെയും നടത്താവുന്നതാണ്. സ്ഥലീശനെ തൊഴുതശേഷം ഭക്തർ വടക്കോട്ട് തിരിഞ്ഞുനിന്ന് തളിപ്പറമ്പ് രാജരാജേശ്വരനെ വന്ദിയ്ക്കുന്നു.

=== അയ്യപ്പൻ ===
നീലഗ്രീവന്റെ ശ്രീകോവിലിന്  തെക്കുഭാഗത്തുള്ള പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിലാണ് അയ്യപ്പന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. ഒന്നരയടി ഉയരം വരുന്ന ശാസ്താവിഗ്രഹം കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു. ശബരിമലയിലെ വിഗ്രഹവുമായി നല്ല രൂപസാദൃശ്യമുള്ള വിഗ്രഹം, പക്ഷേ ശിലാനിർമ്മിതമാണ്. നീരാജനം, നെയ്യഭിഷേകം, അഷ്ടാഭിഷേകം, എള്ളുപായസം തുടങ്ങിയവയാണ് അയ്യപ്പന്നുള്ള പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. മണ്ഡലകാലത്ത് അയ്യപ്പഭക്തർ ശബരിമലയ്ക്ക് മാലയിടുന്നതും കെട്ടുനിറയ്ക്കുന്നതുമെല്ലാം ഇവിടെവച്ചാണ്. ശബരിമലയിൽ നിന്ന് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ചെങ്ങന്നൂരിൽ, തന്മൂലം നിരവധി ആളുകൾ തീർത്ഥാടനകാലത്ത് വരാറുണ്ട്. അവരിൽ പലരും ഇവിടെ ദർശനം നടത്തിയേ മടങ്ങാറുള്ളൂ.

=== സുബ്രഹ്മണ്യൻ ===
സ്ഥലീശന്റെ ശ്രീകോവിലിൽ നിന്ന് അല്പം കിഴക്കുമാറി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ശ്രീകോവിലിലാണ് സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. 2011-ൽ മാത്രമാണ് ഇവിടെ സുബ്രഹ്മണ്യപ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയത്. ദേവസേനാപതിയും ശിവപാർവ്വതീപുത്രനുമായ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയോടെ ക്ഷേത്രം ശിവകുടുംബസ്ഥാനമായി മാറി. ഏകദേശം നാലടി ഉയരം വരുന്ന സുബ്രഹ്മണ്യവിഗ്രഹം കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. വലതുകൈ കൊണ്ട് അനുഗ്രഹിച്ച്, ഇടതുകൈ അരയിൽ കുത്തിനിൽക്കുന്ന രൂപത്തിലുള്ള വിഗ്രഹമാണിവിടെ. വലതുചുമലിൽ വേൽ കാണാം. പാലഭിഷേകം, പഞ്ചാമൃതം, ഭസ്മാഭിഷേകം തുടങ്ങിയവയാണ് സുബ്രഹ്മണ്യന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.  

=== ശ്രീകൃഷ്ണൻ ===
ക്ഷേത്രമതിൽക്കെട്ടിനുപുറത്ത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ പ്രത്യേകം തീർത്ത ക്ഷേത്രത്തിലാണ് ശ്രീകൃഷ്ണഭഗവാന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. '''തിരുവമ്പാടി ക്ഷേത്രം''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ, വലതുകയ്യിൽ കാലിക്കോലും ഇടതുകയ്യിൽ ഓടക്കുഴലുമേന്തിയ ഗോശാലകൃഷ്ണനായാണ് പ്രതിഷ്ഠാസങ്കല്പം. മൂന്നടി ഉയരം വിഗ്രഹം കൃഷ്ണവിഗ്രഹം കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. അത്യുഗ്രമൂർത്തിയായ തൃച്ചെങ്ങന്നൂരപ്പന്റെ കോപം തണുപ്പിയ്ക്കാനാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠയെന്നും അതല്ല ശൈവ-വൈഷ്ണവ സൗഹൃദപ്രതീകമാണെന്നും വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു.  പാൽപ്പായസം, അപ്പം, അട, തുളസിമാല, സഹസ്രനാമാർച്ചന തുടങ്ങിയവയാണ് ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.

=== ഗംഗാദേവി ===
ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രത്തിനടുത്താണ് ശിവശിരസ്സിലെ സജലസാന്നിദ്ധ്യമായ ഗംഗാദേവിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ചെറിയൊരു കുളത്തിന്റെ രൂപത്തിലാണ് ഗംഗാദേവിയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിയ്ക്കുന്നത്.

=== ഹനുമാൻ ===
ക്ഷേത്രമതിലകത്തിന് പുറത്ത് കിഴക്കുഭാഗത്ത് ക്ഷേത്രത്തിലേയ്ക്ക് അഭിമുഖമായാണ് ഹനുമാൻ സ്വാമിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. താരതമ്യേന അടുത്തകാലത്ത് നടത്തിയ ഈ പ്രതിഷ്ഠ, മഹാദേവന്റെ ഉഗ്രഭാവം കുറയ്ക്കാനാണ് നടത്തിയതെന്ന് വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. ഏകദേശം നാലടി ഉയരം വരുന്ന വിഗ്രഹം, ഭക്തഹനുമാന്റെ രൂപത്തിലാണ്. വടമാല, വെറ്റിലമാല, വെണ്ണക്കാപ്പ് ചാർത്തൽ, അവിൽ നിവേദ്യം തുടങ്ങിയവയാണ് ഹനുമാന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.

=== നാഗദൈവങ്ങൾ ===
ക്ഷേത്രമതിലകത്ത് വടക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് ആൽമരച്ചുവട്ടിലാണ് നാഗദൈവങ്ങളുടെ പ്രതിഷ്ഠ. പരിവാരസമേതരായ നാഗങ്ങളുടെ അതിവിശേഷപ്പെട്ട പ്രതിഷ്ഠയാണിവിടെയുള്ളത്. നാഗരാജാവായ വാസുകിയും കൂടെ നാഗയക്ഷി, നാഗകന്യക, നാഗചാമുണ്ഡി, [[ചിത്രകൂടം]] തുടങ്ങിയ സങ്കല്പങ്ങളും ഈ പരിവാരങ്ങളിൽ പെടും. കിഴക്കോട്ട് ദർശനം നൽകുന്ന നാഗദൈവങ്ങൾക്ക് നൂറും പാലും, പുറ്റും മുട്ടയും, പാൽപ്പായസം, മഞ്ഞൾപ്പൊടി അഭിഷേകം തുടങ്ങിയവയാണ് പ്രധാന വഴിപാട്. എല്ലാമാസവും ആയില്യം നാളിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും കന്നിമാസത്തിലെ ആയില്യത്തിന് സർപ്പബലിയും പതിവാണ്. ഈ പ്രധാന നാഗപ്രതിഷ്ഠ കൂടാതെ വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്ത് മറ്റൊരു നാഗപ്രതിഷ്ഠയും കാണാം. ഇതിനാണ് പഴക്കം കൂടുതൽ. ഇവിടെയും ഇതേ സങ്കല്പമാണുള്ളത്.

==നിത്യപൂജകൾ==
=== രാവിലത്തെ പൂജകൾ ===
നിത്യേന അഞ്ചുപൂജകളും മൂന്നുശീവേലികളുമുള്ള മഹാക്ഷേത്രമാണ് തൃച്ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം. പുലർച്ചെ മൂന്നരയോടെ ഏഴുതവണയുള്ള [[ശംഖ്|ശംഖുവിളിയും]] [[തവിൽ]], [[നാദസ്വരം]] തുടങ്ങിയ വാദ്യങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് ഭഗവാനെയും ഭഗവതിയെയും പള്ളിയുണർത്തി നാലരയോടെ നടതുറക്കുന്നു.  പതിവുപോലെ നിർമ്മാല്യദർശനമാണ് ആദ്യത്തെ ചടങ്ങ്. ഇരുനടകളിലും അതിവിശേഷമായി നിർമ്മാല്യദർശനം നടത്താറുണ്ട്. അതിനുശേഷം അഞ്ചുമണിയോടെ അഭിഷേകച്ചടങ്ങുകളായി. ആദ്യം നല്ലെണ്ണ കൊണ്ടും, പിന്നീട് ജലം, വാകപ്പൊടി തുടങ്ങിയ ദ്രവ്യങ്ങൾ കൊണ്ടും ഇരുവിഗ്രഹങ്ങളിലും അഭിഷേകം നടത്തുന്നു. ഇവയിൽ ജലം ആദ്യം ശംഖാഭിഷേകമായും പിന്നീട് കലശാഭിഷേകമായും നടത്തുന്നു. അഭിഷേകം കഴിഞ്ഞാൽ ആദ്യനിവേദ്യങ്ങളായി [[മലർ]], [[ശർക്കര]], [[കദളിപ്പഴം]] എന്നിവ നേദിയ്ക്കുന്നു. മലർ നിവേദ്യം കഴിഞ്ഞാൽ 
നടയടച്ച് ഉഷഃപൂജ തുടങ്ങും. ആദ്യം ശിവന്നും പിന്നീട് പാർവതിക്കുമാണ് പൂജ നടത്തുക. ഈ പൂജ കഴിഞ്ഞാൽ സൂര്യോദയത്തോടെ എതിരേറ്റുപൂജയുണ്ട്. ഉദയസൂര്യന്റെ കിരണങ്ങളെ എതിരേൽക്കുന്ന പൂജ എന്നാണ് എതിരേറ്റുപൂജ അഥവാ എതൃത്തപൂജ എന്നതിന്റെ അർത്ഥം. ഈ സമയത്ത് ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപദേവതകൾക്ക് വിശേഷാൽ പൂജകളുണ്ടാകും. ക്ഷേത്രത്തിലെ ഗണപതിഹോമം നടത്തുന്നതും ഈ സമയത്താണ്. എതിരേറ്റുപൂജ കഴിഞ്ഞ് രാവിലെ ഏഴുമണിയോടെ ഉഷഃശീവേലി. തന്റെ ഭൂതഗണങ്ങൾക്ക് അന്നം നൽകുന്നത് ഭഗവാൻ കാണുന്നു എന്ന സങ്കല്പത്തിലാണ് ശീവേലി നടത്തുന്നത്. ആദ്യം അകത്ത് ഒരു പ്രദക്ഷിണവും പിന്നീട് പുറത്ത് വാദ്യമേളങ്ങളോടെ മൂന്ന് പ്രദക്ഷിണവുമാണ് ശീവേലിയ്ക്കുണ്ടാകുക. അകത്തും പുറത്തുമുള്ള എല്ലാ ബലിക്കല്ലുകളിലും ബലിതൂകി അവസാനം വലിയ ബലിക്കല്ലിലും ബലിതൂകുന്നതോടെ ശീവേലി അവസാനിയ്ക്കുന്നു.

ശീവേലി കഴിഞ്ഞാൽ ശിവന്റെ നടയിൽ ധാര തുടങ്ങും. ക്ഷേത്രക്കിണറ്റിൽ നിന്നെടുക്കുന്ന ജലം, ഒരു പാത്രത്തിലൂടെ ശിവലിംഗത്തിൽ വീഴ്ത്തുന്നതാണ് ഈ ചടങ്ങ്. ധാര കഴിഞ്ഞാൽ പന്തീരടിപൂജ തുടങ്ങും. നിഴലിന് പന്ത്രണ്ടടി നീളം വരുന്ന സമയത്തെ പൂജ എന്നാണ് പന്തീരടിപൂജയുടെ അർത്ഥം. ഏകദേശം അര മണിക്കൂർ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന പന്തീരടിപൂജ കഴിഞ്ഞാൽ മൃത്യുഞ്ജയഹോമം തുടങ്ങും. 'മൃത്യുഞ്ജയായ രുദ്രായ' എന്നുതുടങ്ങുന്ന മൃത്യുഞ്ജയമന്ത്രം ചൊല്ലി നടത്തുന്ന അതിവിശേഷപ്പെട്ട ഹോമമാണ് മൃത്യുഞ്ജയഹോമം. ഇതുകഴിഞ്ഞാൽ പത്തുമണിയോടെ നവകാഭിഷേകം നടക്കും. ഒമ്പത് വെള്ളിക്കുടങ്ങളിൽ ജലം നിറച്ചുവച്ച് അവകൊണ്ട് നടത്തുന്ന അഭിഷേകമാണ് നവകാഭിഷേകം. നിത്യേന ഈ ചടങ്ങ് നടത്തുന്ന അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം. നവകാഭിഷേകം കഴിഞ്ഞാൽ പത്തരയോടെ ഉച്ചപ്പൂജ തുടങ്ങും. അതിവിശേഷപ്പെട്ട പൂജയാണിത്. ഏകദേശം അരമണിക്കൂർ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഈ പൂജ ആദ്യം മഹാദേവന്നും പിന്നീട് ഭഗവതിയ്ക്കും നടത്തുന്നു. ഉച്ചപ്പൂജ കഴിഞ്ഞ് പതിനൊന്നുമണിയോടെ ഉച്ചശീവേലിയും നടത്തി പതിനൊന്നരയ്ക്ക് നടയടയ്ക്കുന്നു.

=== വൈകീട്ടത്തെ പൂജകൾ ===
വൈകീട്ട് അഞ്ചുമണിയ്ക്ക് വീണ്ടും നടതുറക്കുന്നു. ഈ സമയത്തും നിയമവെടിയുണ്ടാകും. സന്ധ്യയ്ക്ക് സൂര്യാസ്തമയമനുസരിച്ച് ദീപാരാധന നടത്തുന്നു. ഭഗവാന്നും ദേവിയ്ക്കും [[കർപ്പൂരം]] കത്തിച്ച് ആരാധന നടത്തുന്നത് ഈ സമയത്താണ്. പൂജകൾക്കുള്ള പോലെ ഈ സമയത്തും ആദ്യം ഭഗവാന്നുതന്നെയാണ് ദീപാരാധനയുണ്ടാകുക. പിന്നീടേ ദേവിയ്ക്കുണ്ടാകൂ. ഇതേ സമയത്ത് ക്ഷേത്രത്തിനകത്തും പുറത്തുമുള്ള എല്ലാ വിളക്കുകളും കൊളുത്തിവച്ചിട്ടുണ്ടാകും. അതിമനോഹരമായ ഒരു കാഴ്ചയാണിത്. ദീപാരാധന കഴിഞ്ഞാൽ ഏഴരയോടെ അത്താഴപ്പൂജയുണ്ടാകും. ഈ സമയത്തും ആദ്യം ഭഗവാന്നും പിന്നീട് ദേവിയ്ക്കുമാണ് പൂജ നടത്തുക. തുടർന്ന് ഏഴേമുക്കാലിന് അത്താഴശീവേലിയും നടത്തി രാത്രി എട്ടുമണിയ്ക്ക് ക്ഷേത്രനട വീണ്ടും അടയ്ക്കുന്നതോടെ ഒരു ദിവസത്തെ ചടങ്ങുകൾ പൂർത്തിയാകുന്നു.

=== പ്രത്യേകതകൾ ===
ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രം, ശിവപാർവ്വതിമാർക്ക് തുല്യപ്രാധാന്യം നൽകുന്ന ക്ഷേത്രമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നതെങ്കിലും യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒരു ശിവക്ഷേത്രം തന്നെയാണ്. കൊടിയേറ്റുത്സവവും അഞ്ചുപൂജകളും ശീവേലികളുമെല്ലാം ശിവന്നാണ് നടത്തുന്നത്. ദേവിയ്ക്ക് ആകെ മൂന്നുപൂജകളും ദീപാരാധനയുമേയുള്ളൂ. അത്തരം അവസരങ്ങളിൽ പോലും ശിവന്നുതന്നെയാണ് ആദ്യ അവസരം. മാത്രവുമല്ല, ദേവിയ്ക്ക് പ്രത്യേകം മേൽശാന്തിയും ഇല്ല. ഭക്തജനവിശ്വാസമനുസരിച്ചാണ് ഭഗവതിയ്ക്ക് കൂടുതൽ സ്ഥാനം വന്നത്. പൂജയ്ക്കും ദീപാരാധനയ്ക്കും നടയടച്ച അവസരങ്ങളിലെല്ലാം അകത്ത് ഇടയ്ക്ക കൊട്ടി [[അഷ്ടപദി]] പാടലും പുറത്ത് തവിലും നാദസ്വരവും കൊണ്ടുള്ള അർച്ചനയുമുണ്ടാകും. 

സാധാരണ ദിവസങ്ങളിലെ പൂജാക്രമങ്ങളാണ് മേൽ സൂചിപ്പിച്ചത്. വിശേഷദിവസങ്ങളിലും ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിലും [[ഗ്രഹണം]] നടക്കുന്ന ദിവസങ്ങളിലും പൂജകൾക്ക് മാറ്റം വരും. ഉത്സവക്കാലത്ത് താന്ത്രികക്രിയകളും ശിവരാത്രിയ്ക്ക് യാമപൂജകളും തൃപ്പൂത്താറാട്ടിന് ഹരിദ്രാപുഷ്പാഞ്ജലിയും പ്രധാനമായി നടത്തുന്നു. ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ പതിനെട്ട് പൂജകൾ പടിത്തരമായുണ്ടാകും. ഗ്രഹണം നടക്കുന്ന ദിവസങ്ങളിൽ അത് തുടങ്ങുന്നതിന് ഒരു മണിക്കൂർ മുമ്പേ അടയ്ക്കുന്ന നട, ഗ്രഹണം കഴിഞ്ഞ് ശുദ്ധിക്രിയകളും നടത്തിയേ തുറക്കൂ. 

=== തന്ത്രി, മേൽശാന്തി സ്ഥാനങ്ങൾ ===
കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ രണ്ട് തന്ത്രികുടുംബങ്ങളിലൊന്നായി അറിയപ്പെടുന്ന [[താഴമൺ മഠം|താഴമൺ മഠത്തിനാണ്]] ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ തന്ത്രാധികാരം. ചെങ്ങന്നൂരിനടുത്തുള്ള മുണ്ടൻകാവിലാണ് ഈ കുടുംബത്തിന്റെ ആസ്ഥാനം. ശബരിമലയിലെ തന്ത്രിമാർ എന്ന നിലയിൽ ലോകപ്രസിദ്ധമായ ഈ കുടുംബത്തിലെ അംഗങ്ങൾ തന്ത്രവിധി പഠിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ ആദ്യപൂജ നടത്തുന്നത് ഇവിടെയാണ്. പിന്നീടേ ശബരിമലയിലടക്കം ഇവർക്ക് പൂജ നടത്താൻ അധികാരമുള്ളൂ. മേൽശാന്തി, കീഴ്ശാന്തി നിയമനങ്ങൾ ദേവസ്വം ബോർഡ് വകയാണ്.

==വിശേഷദിവസങ്ങൾ==
===തിരുവുത്സവം===
ധനുമാസത്തിലെ തിരുവാതിരയിൽ കൊടിയേറി മകരമാസത്തിലെ തിരുവാതിരയിൽ ആറാട്ടോടുകൂടി സമാപിക്കുന്ന 28 ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഉത്സവമാണ് ഇവിടെ. പണ്ട് വേറെയും ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ 28 ദിവസം ഉത്സവം ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇന്ന് ചെങ്ങന്നൂരിൽ മാത്രമാണ് 28 ദിവസം ഉത്സവമുള്ളത്. 28 ദിവസവും ഗംഭീര ആഘോഷപരിപാടികളുണ്ടാകും. പമ്പാനദിയിലാണ് ആറാട്ട്.

===മഹാശിവരാത്രി===
കുംഭമാസത്തിലെ കറുത്തപക്ഷത്തിലെ ചതുർദ്ദശിനാളാണ് ശിവരാത്രിയായി ആചരിച്ചുവരുന്നത്. ലോകത്തിലെ എല്ലാ ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലും വിശേഷദിവസമാണ് ഇത്. ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രത്തിൽ ശിവരാത്രി നാളിൽ കൊല്ലം ജില്ലയിലെ ആലപ്പാട്ട് നിന്നും എത്തുന്ന അരയ സമുദായത്തിൽ പെട്ടവർ ചെങ്ങന്നൂർ ദേവിയുടെ പിതൃസ്ഥാനീയരായി മഹാദേവന് പരിശപണം നൽകുന്ന ചടങ്ങ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന വിശേഷമാണ്. ഇത് സംബന്ധിച്ചു കേട്ടുവരുന്ന ഐതിഹ്യം പണ്ടുകാലത്ത് ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉണ്ടായ അഗ്നിബാധയെ തുടർന്ന് ദേവിപ്രതിഷ്ഠ ഉരുകി പോകുകയുണ്ടായി.തുടർന്ന് പല മൂശാരിമാരും പഞ്ചലോഹത്തിൽ പഴയതുപോലെയുള്ള രൂപം ഉണ്ടാക്കുവാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും മുൻപുണ്ടായിരുന്ന പോലത്തെ വിഗ്രഹം ഉണ്ടാക്കുവാൻ സാധിച്ചില്ല. തുടർന്ന് നാടുവാഴി തമ്പുരാന് സ്വപ്ന ദർശനമായി താളിയോലകൾ പരിശോദിക്കുവാൻ അരുളിപ്പാട് ഉണ്ടാകുകയും അങ്ങനെ താളിയോല പരിശോധിക്കവേ പെരുംതച്ചൻ എഴുതിയ ഓല ലഭിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിൽ ജ്ഞാനിയായ പെരുംതച്ചൻ ഇങ്ങനെ കുറിച്ചിരുന്നു. ഒരിക്കൽ അഗ്നിബാധയാൽ ക്ഷേത്രം നശിക്കുകയും ദേവിപ്രതിഷ്ഠ ഉരുകിപോകുകയും ചെയ്യും, ആയതിനാൽ ദേവിയുടെ മറ്റൊരു പഞ്ചലോഹ വിഗ്രഹം പമ്പാനദിയിലെ പാറക്കടവിന് സമീപമുള്ള കയത്തിൽ നിക്ഷേപിക്കുന്നു എന്ന്. തുടർന്ന് നാട്ടുകാർ കയത്തിൽ മുങ്ങി നോക്കിയെങ്കിലും വിഗ്രഹം ലഭിച്ചില്ല. ആ സമയത്ത് മത്സ്യബന്ധനതിനായി എത്തിയ ആലപ്പാട്ട് അരയന്മാർ ഈ കയത്തിൽ മുങ്ങുകയും വിഗ്രഹം കണ്ടെടുക്കയും ഈ വിഗ്രഹവുമായി ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തുകയും ചെയ്തു. അന്നെദിവസം ശിവരാത്രി ആയതിനാലും; മഹാദേവനു തന്റെ ദേവിയെ അരയന്മാർ നൽകുകയും ചെയ്തതിനാൽ അവർ വർഷംതോറും ശിവരാത്രി നാളിൽ പിതൃസ്ഥാനീയരായി ക്ഷേതതിലെത്തി ദേവന് പരിശപണം നൽകുന്നു. &quot;പരിശം വയ്പ്പ്&quot; എന്നാണു ഈ ചടങ്ങ് അറിയപ്പെടുന്നത്.

===തൃപ്പൂത്താറാട്ട്===
ചെങ്ങന്നൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധമായ ഉത്സവം ആണ് തൃപ്പൂത്താറാട്ട്‌ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്‌. ഇത്‌ മറ്റൊരു ക്ഷേത്രത്തിലും കാണാനാകാത്ത ചടങ്ങാണ്‌ എന്നതാണ് ഇതിന്റെ പ്രത്യേകത. അസമിലെ കാമാഖ്യാ  ക്ഷേത്രത്തിലെ പോലെ ചെങ്ങന്നൂർ ഭഗവതിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ രജസ്വലയാകുന്നു എന്നതാണ്‌ ഇതിലെ പ്രത്യേകത. വർഷത്തിൽ പലതവണ ഭഗവതി തൃപ്പൂത്താകാറുണ്ട്. ഇത് മാധ്യമങ്ങൾ വഴി ഭക്തരെ അറിയിക്കാറുണ്ട്‌. പൂജാരി നിർമ്മാല്യം മാറ്റുന്ന അവസരത്തിൽ  ഉടയാടയിൽ രജസ്വലയായതിന്റെ പാടുകണ്ടാൽ മൂന്നുദിവസത്തേക്ക്‌ പടിഞ്ഞാറേ നട അടയ്ക്കും. തുടർന്ന് ഭഗവതീ ചൈതന്യത്തെ ബലിബിംബത്തിലേക്ക്‌ മാറ്റിയിരുത്തുന്നു. നാലാംദിവസം രാവിലെ ദേവിയെ ചെങ്ങന്നൂർ പമ്പാനദിക്കരയിലെ മിത്രപ്പുഴക്കടവിലേക്ക്‌ ആറാട്ടിനായി എഴുന്നള്ളിക്കുന്നു. സാധാരണ ആറാട്ടുകൾക്കുള്ള അതേ ചടങ്ങുകളാണ് തൃപ്പൂത്താറാട്ടിനും നടത്തിവരുന്നത്. ആറാട്ടിനുശേഷം  പമ്പാനദിയിലെ കുളിപ്പുരയിൽ ഭഗവതിയെ  എഴുന്നെള്ളിച്ചിരിത്തുകയും, ആർഭാടപൂർവ്വമായി പിടിയാനപ്പുറത്ത് ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് തിരിച്ചെഴുന്നള്ളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതാണ്  ‘തിരുപ്പൂത്താറാട്ട്‌’. തിരിച്ചെഴുന്നള്ളുന്ന ഭഗവതിയെ  സ്വീകരിക്കാൻ ചെങ്ങന്നൂരപ്പൻ തന്നെ കിഴക്കേ ആനക്കൊട്ടിലിൽ എഴുന്നള്ളി നിൽക്കുന്നു. കൂട്ടിയെഴുന്നള്ളിപ്പുകൾക്കു ശേഷം പടിഞ്ഞാറേ നടവഴി ശ്രീ പാർവതിയെ അകത്തേക്ക് തിരിച്ചെഴുന്നള്ളിക്കുന്നു. അതിനുശേഷം ഭഗവാനെ പ്രദക്ഷിണം പൂർത്തിയാക്കി കിഴക്കേ നടവഴിയും അകത്തേക്ക് എഴുന്നള്ളിക്കുന്നു.  തൃപ്പൂത്താറാട്ടിൽ പങ്കെടുത്ത് പ്രാർഥിച്ചാൽ ആഗ്രഹങ്ങൾ സഫലമാകും എന്നാണ് വിശ്വാസം. അതിനാൽ ഈ ദിവസങ്ങളിൽ കേരളത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും ധാരാളം വിശ്വാസികൾ ഇവിടെ എത്തുന്നു. സുഖകരമായ ദാമ്പത്യത്തിനും, ഇഷ്ട വിവാഹം നടക്കുവാനും, സന്താനലബ്ദിക്കും, തൊഴിൽ അഭിവൃദ്ധിയ്ക്കും സാമ്പത്തിക ഉയർച്ചയ്ക്കും വിദ്യാവിജയത്തിനും ഒക്കെ ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ഇവിടെയെത്തി പ്രാർഥിക്കുന്നു. തൃപ്പൂത്ത് ആരംഭിച്ച് 12 ദിവസം ഹരിദ്ര പുഷ്പാഞ്ജലി നടത്തുവാനും ആയിരക്കണത്തിന് ആളുകൾ ഇവിടെയെത്തുന്നു. ഭഗവതിയുടെ ഇഷ്ടവഴിപാടാണ്  ഇത് എന്നാണ് വിശ്വാസം. &lt;ref&gt;http://www.janmabhumidaily.com/jnb/News/50754 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121124025530/http://www.janmabhumidaily.com/jnb/News/50754 |date=2012-11-24 }} ജന്മഭൂമി&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;http://www.maxnewsonline.com/2012/07/03/91444/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;http://www.mathrubhumi.com/alappuzha/news/2424797-local_news-chengannoor-%E0%B4%9A%E0%B5%86%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%99%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B5%82%E0%B4%B0%E0%B5%8D%E2%80%8D.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} മാതൃഭൂമി&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;http://www.mangalam.com/alappuzha/53538{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} മംഗളം&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;ഐതിഹ്യമാല - കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി, ISBN : 978-81-8265-407-7, Publisher : Mathrubhumi&lt;/ref&gt; 
&lt;!--
===മണ്ഡലപൂജ===
--&gt;

== ദർശന സമയം ==
&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt;രാവിലെ 4.30 am മുതൽ ഉച്ചക്ക് 11 am വരെ. 

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt;വൈകുന്നേരം 5 pm മുതൽ രാത്രി 8 pm വരെ. 

==ക്ഷേത്രത്തിലെത്തിചേരാൻ==
ചെങ്ങന്നൂർ നഗരത്തിൽ [[എം.സി. റോഡ്|എം.സി. റോഡിൽ]] നിന്നും ഏകദേശം 500മീറ്റർ കിഴക്കുമാറിയാണ് മഹാദേവക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. [[ചെങ്ങന്നൂർ]] റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനും കെ.സ്.ആർ.ടി.സി ബസ് സ്റ്റാഡും ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നും ഒരു കിലോമീറ്റർ ദൂരെയാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.

==ഇതും കാണുക==
* [[പെരുന്തച്ചൻ]]
* [[ശിവൻ]]
* [[പാർവ്വതി]]
* [[കാളി]]
* [[പരാശക്തി]]
* [[കൃഷ്ണൻ]]
* [[ഹനുമാൻ]]

== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;
{{commons category|Chengannoor Mahadeva Temple}}
{{Wikisource|ഐതിഹ്യമാല/ചെങ്ങന്നൂർ ഭഗവതി}}
{{ഫലകം:Famous Hindu temples in Kerala}}
[[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഗ്രാമക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>nxdes7idhwpljrnjooohl0wofww59br</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>അസുരൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57032</id>
    <revision>
      <id>4616656</id>
      <parentid>4082128</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:00:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>9kb</username>
        <id>48307</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>4616656</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7534" sha1="ixvpgv15qdsn8n89tjj55kf9oua3b09" xml:space="preserve">{{prettyurl|Asura}} 
[[പ്രമാണം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India (2004).jpg|thumb|200px|right| മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി കുന്നിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]]
[[പുരാണം|ഹിന്ദുപുരാണപ്രകാരം]] അധികാരമോഹികളായ ഒരു വിഭാഗമാണ് '''അസുരന്മാർ'''. നന്മയുടെ മൂർത്തികളായ [[ദേവൻ|ദേവന്മാരുമായി]] മിക്കപ്പോഴും കലഹിക്കുന്നതുകാരണം ഇവരെ തിന്മയുടെ പ്രതിരൂപമായി വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും [[കശ്യപൻ|കശ്യപന്റെ]] മക്കളാണ്.കശ്യപ മഹർഷിക്ക് രണ്ട് ഭാര്യമാരുണ്ട് [[അദിതി]]യും [[ദിതി]]യും. [[കശ്യപന്]] [[അദിതി]]യിൽ ഉണ്ടായ പുത്രന്മാരാണ് [[ദേവന്മാർ]].
കശ്യപന് [[ദിതി]]യിൽ ഉണ്ടായ പുത്രന്മാരാണ് [[അസുരന്മാർ]]. [[ഇന്ദ്രനെ]] വധിക്കാൻ കഴിയുന്ന പുത്രന്മാരെ നൽകണം എന്ന് [[ദിതി]] [[കശ്യപനോട്‌]] വരം ചോദിക്കുകയും അതിന്റെ ഫലമായി [[അസുരന്മാർ]] ജനിക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകൊണ്ടാണ് അസുരന്മാർ [[ഇന്ദ്ര]] ദേവനുമായി യുദ്ധങ്ങൾ നടത്തുന്നത്. അസുരന്മാരും ദേവന്മാരും കശ്യപന്റെ മക്കളാണ്. അത് കൊണ്ട് തന്നെ [[ആര്യന്മാരിൽ]] തന്നെ രണ്ട് വിഭാഗം ആയിരിക്കാം ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും.  &lt;ref name=&quot;emk&quot;&gt;{{cite web|publisher = Encyclopedia Mythica|title = Kasyapa|url = http://www.pantheon.org/articles/k/kasyapa.html|accessdate = നവംബർ 13, 2008|archive-date = 2008-10-23|archive-url = https://web.archive.org/web/20081023181025/http://www.pantheon.org/articles/k/kasyapa.html|url-status = dead}}&lt;/ref&gt;  
അസുരന്മാരെ പാപികളും [[രാക്ഷസൻ|രാക്ഷസന്മാരായി]] വിശേഷിപ്പിച്ചുപോരാറുണ്ട്. എന്നാൽ വേദകാലഘട്ടത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ അസുരന്മാർക്ക് ദേവകളുടെ സ്ഥാനം നല്കിയിരുന്നു എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ പിൽക്കാലവേദഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ഇവരെ കൂടുതൽ അഹങ്കാരികളും അധികാരമോഹികളുമായാണ്‌ ചിത്രീകരിക്കുന്നത്. [[വരുണൻ]] അസുരനായിട്ടാണ് വൈദിക കാലഘട്ടത്തിൽ കണ്ടിരുന്നത്. പിന്നീട് ദേവനായി മാറ്റപ്പെടുകയുണ്ടായി.അസുരന്മാർ എന്നത് ദ്രാവിഡർ ആണെന്ന് തെറ്റിദ്ധരിക്കുന്ന ഒരുപാട് ആളുകൾ ഉണ്ട്‌. ഒരിക്കലും അസുരന്മാർ എന്നത് ദ്രാവിഡന്മാരാകാൻ സാധ്യത ഇല്ല. എന്തെന്നാൽ മഹാഭാരതത്തിൽ അസുരന്മാരെ പറ്റിയും എന്നാൽ അതെ സമയം ദക്ഷിണ ഭാരതത്തിൽ ഉള്ള മറ്റൊരു വിഭാഗം ആയ ദ്രാവിഡന്മാരെ പറ്റിയും പറയുന്നുണ്ട്. അത് കൊണ്ട് അസുരന്മാർ എന്ന് പറയുന്നത് ഒരിക്കലും ദ്രാവിഡന്മാർ അല്ല. അസുരന്മാർ എന്ന് പറയുന്നത് ചിലപ്പോൾ വേറെ ജനവിഭാഗം ആകാൻ സാധ്യതയുണ്ട് അന്ന് വടക്കേ ഇന്ത്യയിൽ ചില ആസ്ട്രലോയിട് നീഗ്രോയിഡ് വംശത്തിൽ പെട്ട ചില ഗോത്ര വിഭാഗങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ചിലപ്പോൾ ഇവരെ ആയിരിക്കാം അസുരന്മാർ അല്ലെങ്കിൽ രക്ഷസന്മാർ എന്നൊക്കെ വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നത്. എന്നാൽ അസുരന്മാർ എല്ലാ മനുഷ്യരിലും ഉള്ള ചീത്ത സ്വഭാവക്കാരെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചതും ആകാനും സാധ്യത ഉണ്ട്‌.ചിലപ്പോൾ ആര്യന്മാരിലെ തന്നെ രണ്ട് വിഭാഗം ആയിരിക്കാം ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും. പാഴ്സി മതത്തിലും അസുരന്മാരെ പറ്റി പരാമർശം ഉണ്ട്‌ അത് കൊണ്ട് തന്നെ അസുരന്മാർ എന്നത് ആര്യന്മാരിലെ തന്നെ ജനവിഭാഗം ആകാൻ സാധ്യത ഉണ്ട്‌.

== ഗീതയിൽ ==
[[പുരാണം|പുരാണങ്ങളിലും]] [[ഇതിഹാസം|ഇതിഹാസങ്ങളിലും]] ദേവന്മാരുടെ പ്രതിനായകസ്ഥാനത്താണ് അസുരന്മാരെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുള്ളത്. ദേവന്മാർക്ക് ദേവഗുണമുള്ളപ്പോൾ അസുരന്മാർക്ക് രാക്ഷസഭാവമാണ് ഇവ കല്പിച്ചുനൽകിയത്. ഇഹലോകത്തിലെ എല്ലാ ചരാചരങ്ങൾക്കും ദൈവികഗുണവും അസുരഗുണവുമുണ്ടെന്ന് [[ഭഗവത് ഗീത|ഭഗവത് ഗീതയുടെ]] പതിനാറാം അധ്യായത്തിൽ (16.6) പറയുന്നു. അഹംഭാവം, അഹങ്കാരം, മിഥ്യാഭിമാനം, കോപം, നിഷ്ഠുരത, അജ്ഞത തുടങ്ങിയവയാണ് ഗീതയിൽ (16.4) അസുരഗുണങ്ങളായി വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. 

== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;

{{Hinduism-stub|Asura}}

[[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവം]]</text>
      <sha1>ixvpgv15qdsn8n89tjj55kf9oua3b09</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജോൺ കിർബി അല്ലെൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>58765</id>
    <revision>
      <id>4616589</id>
      <parentid>2338948</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T01:45:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616589</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2377" sha1="df5r90bw52969mygoai4pt4aov2v8wy" xml:space="preserve">{{prettyurl|John Kirby Allen}}
സഹോദരനായ [[അഗസ്റ്റസ് ചാപ്മാൻ അല്ലെൻ|അഗസ്റ്റസ് ചാപ്മാൻ അല്ലെനോടൊപ്പം]] [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|യു.എസ്.]] സംസ്ഥാനമായ [[ടെക്സസ്|ടെക്സസിൽ]] [[ഹ്യൂസ്റ്റൺ]] നഗരം സ്ഥാപിച്ച&lt;ref&gt;{{cite web|accessdate=2008-06-01
|url= http://www.tshaonline.org/handbook/online/articles/hdh03
|title=&quot;Houston, Texas&quot;
|date=[[January 19]], [[2008]]
|author=McComb, David G.
|work=Handbook of Texas Online
}}&lt;/ref&gt; വ്യക്തിയാണ്‌ '''ജോൺ കിർബി അല്ലെൻ'''(1810-1838).  [[ന്യൂയോർക്ക്|ന്യൂയോർക്കിലെ]] കാനസറെയോവിൽ റോളണ്ട് അല്ലെന്റെയും സാറാ ചാപ്മാന്റെയും മകനായി ഇദ്ദേഹം ജനിച്ചു. ഇദ്ദേഹം അവിവാഹിതനായിരുന്നു. [[1838]] [[ഓഗസ്റ്റ് 15|ഓഗസ്റ്റ് 15ൻ]] കൺജെസ്റ്റീവ് പനി ബാധിച്ച് ഇദ്ദേഹം മരണമടഞ്ഞു. ഇദ്ദേഹത്തെ ഹ്യൂസ്റ്റണിലെ ഫൗണ്ടേഴ്സ് സെമിത്തേരിയിലാണ്‌ സംസ്കരിച്ചിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;[http://www.stoppingpoints.com/texas/sights.cgi?marker=Gravesite+of+John+Kirby+Allen&amp;cnty=harris Gravesite of John Kirby Allen]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;


[[വർഗ്ഗം:1810-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം: 1838-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം അറിയാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 15-ന് മരിച്ചവർ]]

[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം അറിയാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]


{{Bio-stub|John Kirby Allen}}</text>
      <sha1>df5r90bw52969mygoai4pt4aov2v8wy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചൈനീസ് ഭാഷ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>59898</id>
    <revision>
      <id>4616544</id>
      <parentid>4019025</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:35:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616544</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12584" sha1="ttncu4g2cvwqsf7fc5gqwbw7lgrkzor" xml:space="preserve">{{prettyurl|Chinese}}
&lt;!--Please used capitalized letters for Standard Mandarin, used as a proper noun here.--&gt;
&lt;!--Please refrain from putting (Taiwan) next to the ROC repetitively. It is considered poor form and it is against the Wikipedia policy.--&gt;
{{ChineseText}}
{{Infobox Language
|name=ചൈനീസ്
|nativename={{lang|zh|汉语/漢語}} ''ഹൻയു'' &lt;small&gt;(സംസാരഭാഷ)&lt;/small&gt;,&lt;br /&gt;{{lang|zh|中文}} ''ഝൊങ്‌വെൻ'' &lt;small&gt;(ലിഖിതഭാഷ)&lt;/small&gt;
|caption=ഝൊങ്‌വെൻ ചൈനീസ് എഴുത്തിൽ
&quot;ചൈനീസ് (എഴുത്ത്) ഭാഷ&quot; (പിൻയിൻ: ഝൊങ്‌വെൻ) ചൈനീസ് അക്ഷരങ്ങളുപയോഗിച്ച് എഴുതിയിരിക്കുന്നു
|states=[[പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന]] (പൊതുവെ &quot;ചൈന&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്നു), [[റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന]] (പൊതുവേ &quot;തായ്‌വാൻ&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്നു), [[ഹോങ്കോങ്]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[മലേഷ്യ]], [[മകൗ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഓസ്ട്രേലിയ]], [[ഇൻഡോനേഷ്യ]], [[മൗറീഷ്യസ്]], [[പെറു]], [[കാനഡ]], [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]], പിന്നെ ചൈനീസ് സമൂഹങ്ങൾ അധിവസിക്കുന്ന മറ്റു പ്രദേശങ്ങളും
|region=(ഭൂരിപക്ഷം): കിഴക്കൻ ഏഷ്യ&lt;br /&gt;(ന്യൂനപക്ഷം): തെക്കുകിഴക്കേ ഏഷ്യയും, ചൈനീസ് സമൂഹങ്ങൾ അധിവസിക്കുന്ന മറ്റു പ്രദേശങ്ങളും
|speakers=ഏതാണ്ട് 1.176 ശതകോടി&lt;!--including [[Overseas Chinese]]//--&gt;
|rank=ചൈനീസ്, ആകെ: 1

[[മാൻഡറിൻ]]: 1 &lt;br /&gt;
വൂ: 12 &lt;br /&gt;
കന്റോണീസ്: 18 &lt;br /&gt;
മിൻ: 22 &lt;br /&gt;
ഹക്ക: 33 &lt;br /&gt;
ഗാൻ: 42
|familycolor=സീനോ-ടിബറ്റൻ
|script=[[ചൈനീസ് ചിഹ്നം|ചൈനീസ് ചിഹ്നങ്ങൾ]], [[ഝുയിൻ ഫുആവോ]]
|nation=
{{UNO|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ}}&lt;br /&gt;
{{PRC|പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന}}
* {{HKG|ഹോംങ്കോങ്}}
* {{MAC|മകൗ}}
{{ROC|തായ്‌വാൻ}}&lt;br /&gt;
{{SGP|സിംഗപ്പൂർ}}&lt;br /&gt;
[[ആസിയാൻ]]&lt;br /&gt;
പ്രാദേശിക ഭാഷയായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്:&lt;br /&gt;
{{flag|Mauritius}}&lt;br /&gt;{{flag|Canada}}&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(Official status in the city of [[Vancouver]], [[British Columbia]])&lt;/small&gt;  
&lt;br /&gt;{{flag|United States}} (minority and auxiliary)&lt;/br&gt;
|agency=ചൈനയിൽ: [[National Language Regulating Committee]]&lt;!--[[:zh:国家语言文字工作委员会]]--&gt;&lt;ref&gt;http://www.china-language.gov.cn/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151218080430/http://www.china-language.gov.cn/ |date=2015-12-18 }} (Chinese)&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;തായ്‌വാനിൽ: [[National Languages Committee]]&lt;br /&gt;In Singapore: [[Promote Mandarin Council]]/[[Speak Mandarin Campaign]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://mandarin.org.sg/html/home.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-12-29 |archive-date=2005-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20050404032109/http://mandarin.org.sg/html/home.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|iso1=zh
|iso2b=chi
|iso2t=zho
|lc1=zho|ld1=Chinese (generic)|ll1=ISO 639 macrolanguage#zho
|lc2=cdo|ld2=മിൻ ദോംഗ്|ll2=Min Dong
|lc3=cjy|ld3=ജിൻയു|ll3=Jin Chinese
|lc4=cmn|ld4=മാൻഡറിൻ|ll4=മാൻഡറിൻ
|lc5=cpx|ld5=പൂ ഷിയാൻ|ll5=Pu Xian
|lc6=czh|ld6=ഹ്വേഷൗ|ll6=Huizhou Chinese
|lc7=czo|ld7=മിൻ ഝോങ്|ll7=Min Zhong
|lc8=gan|ld8=ഗാൻ|ll8=Gan Chinese
|lc9=hak|ld9=ഹക്ക|ll9=Hakka Chinese
|lc10=hsn|ld10=ഷിയാങ്|ll10=Xiang Chinese
|lc11=mnp|ld11=മിൻ ബേ|ll11=Min Bei
|lc12=nan|ld12=മിൻ നാൻ|ll12=Min Nan
|lc13=wuu|ld13=വൂ|ll13=Wu Chinese
|lc14=yue|ld14=കന്റോണീസ്|ll14=Cantonese}} 

'''ചൈനീസ്''' അഥവാ '''സിനിറ്റിക്ക് ഭാഷ(കൾ)''' (汉语/漢語, [[പിൻ‌യിൻ]]: ''ഹൻയു''; 华语/華語, ''ഹ്വായു''; or 中文, ''ഝൊങ്‌വെൻ'') ഒരു [[ഭാഷ|ഭാഷയായോ]] [[ഭാഷാ കുടുംബം|ഭാഷാ കുടുംബമായോ]] കണക്കാക്കാവുന്നതാണ്‌.&lt;ref&gt;*David Crystal, ''The Cambridge Encyclopedia of Language'' (Cambridge: Cambridge University Press, 1987) , p. 312. “The mutual unintelligibility of the varieties is the main ground for referring to them as separate languages.”
* Charles N. Li, Sandra A. Thompson. ''Mandarin Chinese: A Functional Reference Grammar'' (1989), p 2. “The Chinese language family is genetically classified as an independent branch of the Sino-Tibetan language family.”
* Jerry Norman. ''Chinese'' (1988), p.1. “The modern Chinese dialects are really more like a family of language.
* John DeFrancis. ''The Chinese Language: Fact and Fantasy'' (1984), p.56. &quot;To call Chinese a single language composed of dialects with varying degrees of difference is to mislead by minimizing disparities that according to Chao are as great as those between English and Dutch. To call Chinese a family of languages is to suggest extralinguistic differences that in fact do not exist and to overlook the unique linguistic situation that exists in China.&quot; &lt;/ref&gt; തനതായി [[ചൈന|ചൈനയിലെ]] [[ഹൻ ചൈനക്കാർ|ഹൻ ചൈനക്കാരുടെ]] സംസാരഭാഷകളായിരുന്ന ഇവ [[സീനോ-റ്റിബറ്റൻ ഭാഷകൾ|സീനോ-റ്റിബറ്റൻ ഭാഷാകുടുംബത്തിലെ]] ഭാഷകളിലെ രണ്ടു ശാഖകളിൽ ഒന്നാണ്‌. 

ലോകത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആൾക്കാർ സംസാരിക്കുന്ന ഭാഷയാണു് ചൈനീസു്. നൂറുകോടിയിലധികം ജനങ്ങൾ ചൈനീസ് ഭാഷയുടെ ഏതെങ്കിലുമൊരു വകഭേദം സംസാരിക്കുന്നു. ഇവയിൽ [[മാൻഡറിൻ]] എന്ന ചൈനീസു് വകഭേദം 85 കോടിയിലധികം ആൾക്കാർ സംസാരിക്കുന്നുണ്ടു്.
[[File:Edmund Yeo - voice - ch 150127 1828.wav|thumb|മന്ദാകിനി സ്റ്റാൻഡേർഡ് ചൈനീസ് സംസാരിക്കുകയായിരുന്നു]]

വ്യത്യസ്ത ചൈനീസ് ഭാഷകളുടെ വിഭാഗീകരണം വിവാദപരമായ ഒരു വിഷയമാണ്‌.&lt;ref name=Mair&gt;{{cite journal|url=http://sino-platonic.org/complete/spp029_chinese_dialect.pdf|journal=Sino-Platonic Papers|last=Mair|first=Victor H.|authorlink=Victor H. Mair|title=What Is a Chinese &quot;Dialect/Topolect&quot;? Reflections on Some Key Sino-English Linguistic Terms|year=1991|format=PDF}}&lt;/ref&gt;

==കുറിപ്പുകൾ==
{{notelist}}

== അവലംബം ==
{{Reflist|colwidth=30em}}

'''സാഹിത്യം'''
* {{citation|first=John|last=DeFrancis|authorlink=John DeFrancis|title=The Chinese Language: Fact and Fantasy|publisher=[[University of Hawaii Press]]|year=1984|isbn=978-0-8248-1068-9|postscript=.}}
* {{citation |title=The Chinese Language: Its History and Current Usage |first=Daniel |last=Kane |publisher=Tuttle Publishing |year=2006 |isbn=978-0-8048-3853-5 |postscript=.}}
* {{citation
  | chapter = A transnational approach to East Asian book history | pages = 65–79
  | first = P.F. | last = Kornicki | authorlink = Peter Kornicki
  | title = New Word Order: Transnational Themes in Book History
  | editor1-first = Swapan | editor1-last = Chakravorty
  | editor2-first = Abhijit | editor2-last = Gupta
  | publisher = Worldview Publications | year = 2011 | isbn = 978-81-920651-1-3
  | url = http://books.google.com/books?id=bjJBrKfCKIYC&amp;pg=PA65
  | postscript = .
  }}
* {{citation
  | title = The Japanese Language
  | first = Roy Andrew | last = Miller | authorlink = Roy Andrew Miller
  | publisher = University of Chicago Press | year = 1967
  | isbn = 978-0-226-52717-8
  | postscript = .
  }}
* {{citation
  | title = Old Japanese: A Phonetic Reconstruction
  | first = Marc Hideo | last = Miyake | authorlink = Marc Hideo Miyake
  | publisher = RoutledgeCurzon | year = 2004
  | isbn = 978-0-415-30575-4
  | url = http://books.google.com/books?id=k2tX-KFeuaQC&amp;pg=PA98
  | postscript = .
  }}
* {{citation
  | title = Chinese | first = Jerry | last = Norman | authorlink = Jerry Norman
  | location = Cambridge | publisher = Cambridge University Press | year = 1988
  | isbn = 978-0-521-29653-3
  | postscript = .
  }}
* {{citation
  | title = The Languages of Japan
  | first = Masayoshi | last = Shibatani
  | publisher = Cambridge University Press | year = 1990
  | isbn = 978-0-521-36918-3
  | url = http://books.google.co.uk/books?id=sD-MFTUiPYgC&amp;pg=PA120
  | postscript = .
  }}
* {{citation
  | title = The Korean Language
  | first = Ho-Min | last = Sohn
  | publisher = Cambridge University Press | year = 2001
  | isbn = 978-0-521-36943-5
  | postscript = .
  }}
* {{citation
  | chapter = Language, forms, prosody, and themes | pages = 15–51
  | first1 = Ho-Min | last1 = Sohn | first2 = Peter H. | last2 = Lee
  | title = A History of Korean Literature
  | editor-first = Peter H. | editor-last = Lee
  | publisher = Cambridge University Press | year = 2003 | isbn = 978-0-521-82858-1
  | url = http://books.google.com/books?id=pfb2QHJtw54C&amp;pg=PA23
  | postscript = .
  }}
* {{citation
  | title = Chinese history: a manual
  | first = Endymion | last = Wilkinson
  | publisher = Harvard Univ Asia Center | edition = 2nd | year = 2000
  | isbn = 978-0-674-00249-4
  | url = http://books.google.co.uk/books?id=ERnrQq0bsPYC&amp;pg=PA43
  | postscript = .
  }}

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
* {{citation|first=William C.|last=Hannas|title=Asia's Orthographic Dilemma|publisher=University of Hawaii Press|year=1997|isbn=978-0-8248-1892-0|postscript=.|ref=none}}
* {{citation|last=Qiu|first=Xigui|title=Chinese Writing|others=trans. Gilbert Louis Mattos and Jerry Norman|publisher=Society for the Study of Early China and Institute of East Asian Studies, [[University of California]], Berkeley|year=2000|isbn=978-1-55729-071-7|postscript=.|ref=none}}
* {{citation|first=S. Robert|last=Ramsey|title=The Languages of China|publisher=[[Princeton University Press]]|year=1987|isbn=978-0-691-01468-5|postscript=.|ref=none}}
* {{citation|title=ABC Etymological Dictionary of Old Chinese|first=Axel|last=Schuessler|location=Honolulu|publisher=University of Hawaii Press|year=2007|isbn=978-0-8248-2975-9|postscript=.|ref=none}}
* R. L. G. &quot;[http://www.economist.com/blogs/johnson/2013/06/language-borrowing Language borrowing Why so little Chinese in English?]&quot; ''[[The Economist]]''. June 6, 2013.

==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{InterWiki|code=zh}}
* [http://ctext.org/ Classical Chinese texts] – [[Chinese Text Project]]
* [http://www.fsi-language-courses.org/Content.php?page=Chinese USA Foreign Service Institute Chinese basic course]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.mdbg.net/chindict/chindict.php Free Online Dictionary] Look up Chinese, Pinyin or English; includes stroke animation and sound.
* [http://www.youtube.com/watch?v=mySwTPoFAhE Mandarin Chinese children's story in simplified Chinese showing the stroke order for every character.]
{{lang-stub|Chinese Language}}
{{Chinese language}}
{{Chinese loan vocabularies}}
{{Asia topic|Languages of}}
{{Official UN languages}}

[[വർഗ്ഗം:ചൈനീസ് ഭാഷ]]</text>
      <sha1>ttncu4g2cvwqsf7fc5gqwbw7lgrkzor</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പവനൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>66463</id>
    <revision>
      <id>4616689</id>
      <parentid>4286805</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T11:39:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ram.unni.pm</username>
        <id>217159</id>
      </contributor>
      <comment>പവനന്റെ പ്രസാധകനായ ഗ്രീൻ ബുക്സ് ഉപയോഗിച്ച്, പുസ്തകങ്ങളിലെ രചയിതാവിന്റെ വിവരങ്ങളിൽ നിന്ന് ജനനത്തീയതി അപ്ഡേറ്റ് ചെയ്തു.</comment>
      <origin>4616689</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6084" sha1="f6rkudpczi1hmfm3hpgfxj5ib4pk5lt" xml:space="preserve">{{prettyurl|Pavanan}} 
{{Infobox person
| name               = പവനൻ
| image              = &lt;!-- just the filename, without the File: or Image: prefix or enclosing [[brackets]] --&gt;പവനൻ.jpg
| alt                = 
| caption            = പവനൻ
| birth_name         = പി.വി. നാരായണൻ നായർ
| birth_date         = &lt;!-- {{Birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{Birth-date and age|Month DD, YYYY}} --&gt;[[1926]] [[ഒക്ടോബർ 26]]
| birth_place        = 
| death_date         = &lt;!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} or {{Death-date and age|Month DD, YYYY|Month DD, YYYY}} (death date then birth date) --&gt;[[2006]] [[ജൂൺ 22]]
| death_place        = 
| nationality        = {{IND}}
| other_names        = 
| known_for          = എഴുത്തുകാരനും യുക്തിവാദിയും
| occupation         = 
}}
പ്രശസ്ത എഴുത്തുകാരനും യുക്തിവാദിയുമായിരുന്നു '''പവനൻ''' (പുത്തൻ വീട്ടിൽ നാരായണൻ നായർ) ([[ഒക്ടോബർ 26]], [[1926]]&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://greenbooksindia.com/pavanan|title=Pavanan|access-date=2026-05-01}}&lt;/ref&gt; - [[ജൂൺ 22]], [[2006]]) &lt;ref&gt;http://sify.com/news_info/malayalam/news/citynews/fullstory.php?id=14233109
&lt;/ref&gt;.

== ജീവിതരേഖ ==
1926&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; [[ഒക്ടോബർ 26]]-ന് [[തലശ്ശേരി|തലശ്ശേരിലെ]] വയലളം എന്ന സ്ഥലത്ത് [[കുട്ടമത്ത് കുന്നിയൂർ കുഞ്ഞിക്കൃഷ്ണക്കുറുപ്പ്|കുട്ടമത്ത് കുന്നിയൂർ കുഞ്ഞിശ്ശങ്കരകുറുപ്പിന്റെയും]] വയലളയത്ത് പുത്തൻവീട്ടിൽ ദേവകിയുടെയും മകനായി ജനിച്ചു. ആദ്യകാലത്ത് ഗുരുകുലസമ്പ്രദായത്തിലും പിന്നീട് നീലേശ്വരം രാജാസ് ഹൈസ്കൂളിലും, തലശ്ശേരി [[ബ്രണ്ണൻ കോളേജ്|ബ്രണ്ണൻ കോളേജിലും]] പഠനം നടത്തി. തുടർന്ന് സൈനികസേവനത്തിനിടയിൽ ഉപരിപഠനവും നടത്തി. കവി [[പി. ഭാസ്കരൻ|പി. ഭാസ്കരനാണ്]] പി.വി. നാരായണൻ നായർ എന്ന പേര് പവനൻ എന്നാക്കി മാറ്റിയത്&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?programId=2941708&amp;channelId=-1073797107&amp;contentId=10724495&amp;tabId=11&amp;BV_ID=@@@ |title=മനോരമ ഓൺലൈൻ-&quot;ഏതു തോമസ് ജേക്കബ് ?&quot;-തോമസ് ജേക്കബ്,30 ഡിസംബർ,2011 |access-date=2011-12-31 |archive-date=2012-01-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120101004710/http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?programId=2941708&amp;channelId=-1073797107&amp;contentId=10724495&amp;tabId=11&amp;BV_ID=@@@ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;.
ഭാര്യ: [[പാർവതി പവനൻ|പാർവ്വതി]], മക്കൾ: രാജേൻ, സുരേന്ദ്രൻ, ശ്രീരേഖ. അഞ്ചു വർഷത്തോളം അൾഷിമേഴ്സ് രോഗബാധിതനായി കിടന്ന പവനൻ 2006 ജൂൺ 22 ന് മരണമടഞ്ഞു.

== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
ഇന്ത്യാ ഗവണ്മെന്റിന്റെ എമിരറ്റസ് ഫെലോഷിപ് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. സോവിയറ്റ് ലാൻറ് നെഹ്രു അവാർഡ്(രണ്ടു തവണ), പുത്തേയൻ അവാർഡ്, വൈലോപ്പിള്ളി അവാർഡ്, വിടി ഭട്ടതിരിപ്പാട് സ്മാരക അവാർഡ്, മഹാകവി ജി സ്മാരക അവാർഡ്,കുറ്റിപ്പുഴ അവാർഡ് തുടങ്ങിയ പുരസ്കാരങ്ങൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;http://thatsmalayalam.oneindia.in/news/2006/06/22/kerala-pavanan-obit.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== കൃതികൾ ==
*സാഹിത്യ ചർച്ച
*പ്രേമവും വിവാഹവും
*നാലു റഷ്യൻ സാഹിത്യകാരൻമാർ
*പരിചയം
*യുക്തിവിചാരം
*മഹാകവി കുട്ടമ്മത്ത് ജീവിതവും കൃതികളും 
*യുക്തിവാദത്തിന് ഒരു മുഖവുര
*ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ചിലേടങ്ങളിൽ
*പവനന്റെ തിരഞ്ഞെടുത്ത പ്രബന്ധങ്ങൾ
*ആദ്യകാലസ്മരണകൾ
*അനുഭവങ്ങളുടെ സംഗീതം
*കേരളം ചുവന്നപ്പോൾ

== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;
[[വർഗ്ഗം: 2006-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 26-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂൺ 22-ന് മരിച്ചവർ]]

[[വർഗ്ഗം:മലയാള ഗദ്യസാഹിത്യകാരന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:സമഗ്രസംഭാവനക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]

{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:1926-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>f6rkudpczi1hmfm3hpgfxj5ib4pk5lt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തോപ്പിൽ ഭാസി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>79677</id>
    <revision>
      <id>4616593</id>
      <parentid>4593698</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:45:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616593</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18626" sha1="hzu3a7l7r2rddu5425txcwtxmq4l7gt" xml:space="preserve">{{prettyurl|Thoppil Bhasi}}
{{Infobox officeholder
| name = തോപ്പിൽ ഭാസി
| image = Thoppil Bhasi.jpg
| birth_name  =ഭാസ്കരൻ പിള്ള
|imagesize      = 
|caption = 
|office         =  [[കേരള നിയമസഭ|കേരള നിയമസഭ അംഗം]]
|constituency   =[[പത്തനംതിട്ട നിയമസഭാമണ്ഡലം|പത്തനംതിട്ട]]
|term_start    = [[മാർച്ച് 16]] [[1957]]
|term_end     = [[ജൂലൈ 31]] [[1959]]
|predecessor    =
|successor      =  [[സി.കെ. ഹരിശ്ചന്ദ്രൻ നായർ]]
| salary =
| birth_date = {{birth date|1924|8|4}} 
| birth_place =[[വള്ളികുന്നം]]
| residence =
| death_date ={{Death date and age|df=yes|1992|08|12|1924|4|8}}
| death_place =
| party =   [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സി.പി.ഐ.]]
| religion = [[ഹിന്ദു]]
|father =പരമേശ്വരൻ പിള്ള
|mother=നണിക്കുട്ടിയമ്മ
| spouse = അമ്മിണി അമ്മ
| children =നാല് മകൻ ഒരു മകൾ
| website = 
| footnotes = 
| date = സെപ്റ്റംബർ 16
| year =  2020
| source =http://niyamasabha.org/codes/members/m092.htm നിയമസഭ
}}
[[മലയാളം|മലയാള]] നാടകകൃത്തും തിരക്കഥാകൃത്തും ചലച്ചിത്രസം‌വിധായകനുമായിരുന്നു '''തോപ്പിൽ ഭാസി''' (1924 – 1992). യഥാർത്ഥനാമം  '''തോപ്പിൽ ഭാസ്കരപിള്ള'''. മലയാളനാടകപ്രസ്ഥാനത്തിന് മൗലിക സംഭാവന നല്കിയ നാടകകൃത്തും ഇന്ത്യൻ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി നേതാവും നിയമസഭാ സാമാജികനും കൂടിയായിരുന്നു. ഭാസിയുടെ &quot;[[നിങ്ങളെന്നെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റാക്കി]]&quot; എന്ന നാടകം മലയാള നാടക ചരിത്രത്തിൽ അവിസ്മരണീയമായ ഒന്നാണ്‌.&lt;ref name=tb2&gt;{{cite news|url=http://www.frontline.in/navigation/?type=static&amp;page=flonnet&amp;rdurl=fl1810/18100700.htm|title=പാത് ബ്രേക്കിംഗ് പ്ലേയ്സ്|date=2001 മെയ് 12|work=ഫ്രണ്ട്ലൈൻ|accessdate=2011 നവംബർ 16|archive-date=2013-09-17|archive-url=https://archive.today/20130917163125/http://www.frontline.in/navigation/?type=static&amp;page=flonnet&amp;rdurl=fl1810/18100700.htm|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt; [[ഒന്നാം കേരളനിയമസഭ|ഒന്നാം കേരളനിയമസഭയിൽ]] പത്തനംതിട്ട നിയോജക മണ്ഡലത്തിന്റെ പ്രതിനിധിയായാണ് ഭാസി നിയമസഭയിലെത്തിയത്.&lt;ref name=ns1&gt;{{cite web|title=ഒന്നാം കേരള നിയമസഭയിലെ അംഗങ്ങൾ|url=http://www.niyamasabha.org/codes/members/m092.htm|publisher=കേരള നിയമസഭ|accessdate=17-സെപ്തംബർ-213|archive-date=2013-09-17|archive-url=https://archive.today/20130917163300/http://www.niyamasabha.org/codes/members/m092.htm|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt;

പഠനകാലത്തു തന്നെ വിദ്യാർത്ഥി കോൺഗ്രസ്സിൽ അംഗമായിരുന്നു. വിദ്യാർത്ഥികളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കുവേണ്ടി നിരവധി സമരങ്ങൾ നടത്തി. പഠനശേഷം കോൺഗ്രസ്സിൽ അംഗമായി, ഇതോടൊപ്പം കർഷകതൊഴിലാളികളെ സംഘടിപ്പിക്കുന്നതിൽ ശ്രദ്ധപതിപ്പിച്ചു. പുന്നപ്ര-വയലാർ സമരത്തോടെ കോൺഗ്രസ്സിൽ നിന്നും അകന്നു, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്പാർട്ടിയിൽ അംഗമായി. ശൂരനാട് കലാപത്തിന്റെ പേരിൽ കുറ്റം ചുമത്തി പോലീസ് അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. കേന്ദ്രസാഹിത്യഅക്കാദമി അവാർഡുകളുൾപ്പടെ നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1992 ഡിസംബർ 8-ന് 68-ആം വയസ്സിൽ അന്തരിച്ചു.

==ആദ്യകാല ജീവിതം==
1924 ഏപ്രിൽ 8-ന് [[ആലപ്പുഴ (ജില്ല)|ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ]] [[വള്ളികുന്നം]] എന്ന കൊച്ചു ഗ്രാമത്തിലാണ്‌ തോപ്പിൽ ഭാസി ജനിച്ചത്. അച്ഛൻ പരമേശ്വരൻ പിള്ള, അമ്മ നാണിക്കുട്ടി അമ്മ. വള്ളിക്കുന്നം എസ്.എൻ.ഡി.പി.സ്കൂളിലായിരുന്നു പ്രാഥമികവിദ്യാഭ്യാസം. ചങ്ങൻകുളങ്ങര സംസ്കൃതസ്കൂളിൽ നിന്നും ശാസ്ത്രി പരീക്ഷ വിജയിച്ചു. തിരുവനന്തപുരം ആയുർവേദകോളെജിൽ നിന്നു വൈദ്യകലാനിധി പാസ്സായി. ആയുർവേദ കോളേജിൽ പഠിക്കുന്ന സമയത്തു തന്നെ വിദ്യാർത്ഥികോൺഗ്രസ്സിൽ അംഗമായിരുന്നു. അന്ന് ഭാസിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നടന്ന ഒരു വിദ്യാർത്ഥിസമരത്തിലൂടെ വിദ്യാർത്ഥികളുന്നയിച്ച  ന്യായമായി ലഭിക്കേണ്ട പല ആവശ്യങ്ങളും അധികൃതരേക്കൊണ്ട് അംഗീകരിപ്പിക്കാൻ വിദ്യാർത്ഥികൾക്കു കഴിഞ്ഞു.&lt;ref name=kcpap445&gt;{{cite book|title=കേരളത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനം ആദ്യപഥികർ|last=സി.|first=ഭാസ്കരൻ|publisher=ചിന്ത പബ്ലിഷേഴ്സ്|year=2010|isbn=81-262-0482-6|page=445|quote=തോപ്പിൽ ഭാസി - ആദ്യകാല ജീവിതം }}&lt;/ref&gt;

==രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം==
പഠനം കഴിഞ്ഞ് നാട്ടിലെത്തിയപ്പോൾ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സിൽ]] അംഗമായി ചേർന്നു പ്രവർത്തനങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു.  [[ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിൽ]] പങ്കാളിയായതോടൊപ്പം തന്നെ കർഷകതൊഴിലാളികളെ സംഘടിപ്പിക്കാൻ തുടങ്ങി. ഇന്ത്യക്കു സ്വാതന്ത്ര്യം ലഭിക്കുന്ന സമയത്ത് ഭാസി ജയിലിലായിരുന്നു. പുന്നപ്ര-വയലാർ സമരത്തോടെ കോൺഗ്രസ്സുമായി അകന്നു. 1940 മുതൽ 1950 വരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്  പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു അദ്ദേഹം. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാക്കളായ ശങ്കരനാരായണൻ തമ്പിയും, പുതുപ്പള്ളി രാഘവനും കൂടിയാണ് ഭാസിയെ ഒരു കമ്മ്യൂണിസ്റ്റാക്കിയതെന്നു പറയപ്പെടുന്നു. എന്നിട്ടും കേസിൽ ഭാസി പ്രതിയായിരുന്നു. പോലീസിന്റെ കയ്യിൽപ്പെടാതിരിക്കാൻ മറ്റു നേതാക്കൾക്കൊപ്പം ഒളിവിൽ പോയി. ഭാസിയെ പിടിച്ചുകൊടുക്കുന്നവർക്ക് ആയിരം രൂപ ഇനാം പ്രഖ്യാപിച്ചു. 1952 ൽ എണ്ണക്കാട് എന്ന സ്ഥലത്തു വെച്ച് പോലീസ് അറസ്റ്റു ചെയ്തു. എന്നാൽ കോടതി അദ്ദേഹത്തെ വെറുതെ വിട്ടു. 1957 ലെ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പത്തനംതിട്ട മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നും വിജയിച്ച് ഒന്നാം കേരള നിയമസഭയിൽ അംഗമായി.

==കലാ സാഹിത്യരംഗം==
ഭൂവുടമകൾക്കെതിരെ കർഷകതൊഴിലാളികളെ സംഘടിപ്പിച്ച് നടത്തിയ വിപ്ലവസമരത്തിന്റെ ഫലമായി ഉണ്ടായ ശൂരനാട് കേസിൽ കുടുങ്ങി ഒളിവിലായിരുന്ന സമയത്താണ്‌ &quot;[[നിങ്ങളെന്നെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റാക്കി]]&quot; എന്ന നാടകം ഭാസി എഴുതുന്നത്. സോമൻ എന്ന അപരനാമത്തിലായിരുന്നു അദ്ദേഹം നാടകം എഴുതിയത് [[കെ.പി.എ.സി.]] എന്ന പ്രസിദ്ധമായ നാടകസംഘത്തിന്റെ സ്ഥാപകപ്രവർത്തകരിലൊരാൾ. നിങ്ങളെന്നെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റാക്കി എന്ന നാടകം ഏതാണ്ട് 4000 ഓളം സ്റ്റേജുകളിൽ കളിച്ചു എന്നു കരുതപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=modlit1&gt;{{cite book|title= മോഡേൺ ലിറ്ററേച്ചർ - ആൻ ആന്തോളജി പ്ലേയ്സ് ആന്റ് പ്രോസ്|url=http://books.google.com.sa/books?id=eTXougCB-NMC&amp;pg=PA379&amp;dq=thoppil+bhasi&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=Mo44Ur3fCMrKtAbB74HgAw&amp;safe=on&amp;redir_esc=y#v=onepage&amp;q=thoppil%20bhasi&amp;f=false|last=കെ.എം|first=ജോർജ്ജ്|publisher=സൗത്ത് ഏഷ്യ ബുക്സ്|year=1995|page=379-380}}&lt;/ref&gt; [[കെ.പി.എ.സി.|കെ.പി.എ.സിയുടെ]] ആഭിമുഖ്യത്തിൽ 1952 ഡിസംബർ 6 ന്‌ [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലം ജില്ലയിലെ]] [[ചവറ|ചവറയിലാണ്‌]] ഈ നാടകം ആദ്യമായി അരങ്ങേറിയത്. കേരള നാടകരംഗത്ത്  ഒരു വൻ ചുവടുവെപ്പ് നടത്താൻ കെ.പി.എ.സിയെ ഈ നാടകം സഹായിച്ചു. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി പ്രവർത്തകനായി രാഷ്ട്രീയജീവിതമാരംഭിച്ച ഭാസി ഒരു ദശവർഷം ഒളിവിൽ പ്രവർത്തിച്ചു. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനം കേരളത്തിൽ കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിൽ നാടകങ്ങൾ വഴി മികച്ച സംഭാവന നല്കിയിട്ടുണ്ട്.  (?) തവണ കേരള നിയമസഭാംഗം. 1945-ൽ ആദ്യ നാടകം അരങ്ങേറി- [[മുന്നേറ്റം]]. [[ശൂദ്രകന്റെ]]  [[മൃച്ഛകടികം]] പുതിയ രീതിയിൽ സംവിധാനം ചെയ്ത് അവതരിപ്പിച്ചു. [[കാളിദാസന്റെ]] `[[അഭിജ്ഞാനശാകുന്തളം]]' [[ശകുന്തള]] എന്ന പേരിൽ ഗദ്യനാടകമായി അവതരിപ്പിച്ചു. രചനയ്ക്കും സംവിധാനത്തിനും നിരവധി സംസ്ഥാന അവാർഡുകൾ നേടിയിട്ടുണ്ട്. 1968-ൽ നാടകങ്ങൾക്കുള്ള ദേശീയ അവാർഡ് അശ്വമേധത്തിനു ലഭിച്ചു. ഒട്ടുമിക്ക നാടകങ്ങളും ചലച്ചിത്രമായി. ഏതാനും ചെറുകഥകളും [[ഒളിവിലെ ഓർമകൾ]] എന്ന ആത്മകഥയും രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. നാടകനടനായിരുന്ന [[തോപ്പിൽ കൃഷ്ണപിള്ള]] സഹോദരനാണ്. ചലച്ചിത്രസംവിധായകൻ [[അജയൻ]] പുത്രനാണ്.

നൂറിലേറെ ചലച്ചിത്രങ്ങൾക്ക് ഭാസി തിരക്കഥയെഴുതിയിട്ടുണ്ട്. പതിനാറ് സിനിമകൾ സംവിധാനം ചെയ്തു. അരംഗത്ത് വിജയിച്ച പല കഥകളും അദ്ദേഹം സിനിമയാക്കി സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. മുൻ സ്പീക്കർ ശങ്കരനാരായണൻ തമ്പിയുടെ അനന്തരവൾ അമ്മിണി അമ്മയാണ് സഹധർമ്മിണി&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kpackerala.wordpress.com/2011/08/08/thoppil-bhasi-a-profile/|title=Thoppil Bhasi {{!}} A Profile|access-date=2020-10-22|last=Soman|first=KPAC|date=2011-08-08|language=en}}&lt;/ref&gt;. ചലച്ചിത്രസംവിധായകനും ഛായാഗ്രാഹകനുമായ [[അജയൻ]] മകനാണ്. ഇദ്ദേഹത്തെ കൂടാതെ, സോമൻ, രാജൻ, സുരേഷ്, മാല എന്നീ മക്കളും ഭാസി അമ്മിണി അമ്മ ദമ്പതികൾക്കുണ്ട്. 1992 ഡിസംബർ 8 ന് അന്തരിച്ചു.&lt;ref name=kcpap447&gt;{{cite book|title=കേരളത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനം ആദ്യപഥികർ|last=സി.|first=ഭാസ്കരൻ|publisher=ചിന്ത പബ്ലിഷേഴ്സ്|year=2010|isbn=81-262-0482-6|page=447|quote=തോപ്പിൽ ഭാസി - കുടുംബ ജീവിതം}}&lt;/ref&gt;

==മറ്റ് പ്രധാന നാടകങ്ങൾ==
*[[മുടിയനായ പുത്രൻ (നാടകം)|മുടിയനായ പുത്രൻ]] &lt;ref name=ksa11&gt;{{cite web|title=കേരളസാഹിത്യഅക്കാദമി പുരസ്കാരം|url=http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw4.htm|publisher=കേരളസാഹിത്യ അക്കാദമി|accessdate=2013 സെപ്തംബർ 17|archive-date=2013-09-17|archive-url=https://archive.today/20130917174437/http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw4.htm|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt;
*[[മൂലധനം നാടകം|മൂലധനം]]
*[[അശ്വമേധം നാടകം|അശ്വമേധം]] 
*[[ശരശയ്യ]] 
*[[പുതിയ ആകാശം പുതിയ ഭൂമി (നാടകം)|പുതിയ ആകാശം പുതിയ ഭൂമി]] 
*യുദ്ധകാണ്ഡം 
*കൂട്ടുകുടുംബം
*[[തുലാഭാരം]]
*[[കയ്യും തലയും പുറത്തിടരുത്]] 
*[[പാഞ്ചാലി നാടകം|പാഞ്ചാലി]] 
*[[സർവേക്കല്ല്]] 
*[[രജനി]]
*[[ഇന്നലെ ഇന്നു നാളെ]]
*[[സൂക്ഷിക്കുക, ഇടതു വശം ചേർന്ന് പോകുക]]

==അവലംബം==
{{reflist|2}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണി==
*[http://www.imdb.com/name/nm0080270/ ഐ.എം.ഡി.ബി വിവരശേഖരണിയിൽ നിന്നും]

{{First KLA}}
{{DEFAULTSORT:ഭാസി}}
[[വർഗ്ഗം:1925-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 8-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 12-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1992-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:തിരു-കൊച്ചി നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഒന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളനാടകകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളതിരക്കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സംഗീതനാടക അക്കാദമി വിശിഷ്‌ടാംഗത്വം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>hzu3a7l7r2rddu5425txcwtxmq4l7gt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഇ. ഹരികുമാർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>86346</id>
    <revision>
      <id>4616643</id>
      <parentid>3801544</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:29:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616643</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6659" sha1="hc62at93w97tmpfscgigk5n8gq6dubb" xml:space="preserve">{{prettyurl|E. Harikumar}}മലയാളത്തിലെ ഒരു നോവലിസ്റ്റും ചെറുകഥാകൃത്തുമായിരുന്നു '''ഇ. ഹരികുമാർ'''.  ഒരുമാസത്തോളം ചികിത്സയ്ക്കായി ആശുപത്രിയിൽ കിടന്ന ശേഷം 2020 മാർച്ചുമാസം 23 തീയതി അർദ്ധരാത്രിയോടെ തന്റെ 77 ആം വയസ്സിൽ ഇദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;mano1&quot;&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/03/24/writer-e-harikumar-passes-away.html മനോരമ വാർത്ത]&lt;/ref&gt;
==ജീവിതരേഖ==
കവി [[ഇടശ്ശേരി ഗോവിന്ദൻ നായർ|ഇടശ്ശേരി ഗോവിന്ദൻ നായരുടേയും]] ഇ. ജാനകിഅമ്മയുടേയും മകനായി 1943 ജൂലൈ 13 ന്‌ [[പൊന്നാനി|പൊന്നാനിയിൽ]] ജനിച്ചു.&lt;ref name=puzha-1&gt;{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=206 |title=പുഴ.കോം |access-date=2009-10-13 |archive-date=2008-03-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080309111131/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=206 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[ഏ.വി.എച്.എസ്.എസ്. പൊന്നാനി|പൊന്നാനി എ. വി. ഹൈസ്കൂൾ]], കൽക്കട്ട സർവകലാശാല എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിദ്യാഭ്യാസം. 1960 മുതൽ ഇന്ത്യയിലെ വിവിധ നഗരങ്ങളിൽ ജോലി ചെയ്തു.
കമ്പ്യൂട്ടർ ടൈപ്പ് സെറ്റിംഗ്, പുസ്തക പ്രസിദ്ധീകരണം എന്നീ മേഖലകളിൽ പ്രവർത്തിച്ചുവന്നിരുന്നു. ഹരികുമാറിന്റെ ആദ്യ കഥ &quot;മഴയുള്ള രാത്രിയിൽ&quot; 1962 ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.
9 നോവലുകളും 13 ചെറുകഥകളും ഹരികുമാറിന്റേതായുണ്ട്. '''ദിനോസോറിന്റെ കുട്ടി''' എന്ന ചെറുകഥ സമാഹാരത്തിന്‌  1988 ൽ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] പുരസ്കാരം ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm സാഹിത്യ അക്കാദമി വെബ്സൈറ്റ്]&lt;/ref&gt; 1998 ലും 2004 ലും കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അംഗമായിരുന്നിട്ടുണ്ട് ഹരികുമാർ.&lt;ref&gt;[http://thatsmalayalam.oneindia.in/culture/2001/101401culturalbodies.html ദാറ്റ്സ് മലയാളം 2001 ഒക്ടോബർ 1]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.keralasahityaakademi.org/ksa/History/Html/Admin.htm സാഹിത്യ അക്കാദമി]&lt;/ref&gt;

==കൃതികൾ==

===നോവൽ===
*ഉറങ്ങുന്ന സർപ്പങ്ങൾ
*ആസക്തിയുടെ അഗ്നിനാളങ്ങൾ
*ഒരു കുടുംബപുരാണം
*എഞ്ചിൻ ഡ്രൈവറെ സ്നേഹിച്ച പെൺകുട്ടി
*തടാകതീരത്ത്
*പ്രണയത്തിനൊരു സോഫ്റ്റ്‌വെയർ
*കൊച്ചമ്പ്രാട്ടി
*അറിയാതലങ്ങളിലേക്ക്
===കഥകൾ===
*കൂറകൾ
*[[ദിനോസറിന്റെ കുട്ടി]]
*മഴയുള്ള രാത്രിയിൽ
*വൃഷഭത്തിന്റെ കണ്ണ്
*കുങ്കുമം വിതറിയ വഴികൾ
*കാനഡയിൽനിന്നൊരു രാജകുമാരി
*ദൂരെ ഒരു നഗരത്തിൽ
*ശ്രീ പാർവതിയുടെ പാദം
*സൂക്ഷിച്ചു വെച്ച മയിൽപീലി
*[[പച്ചപ്പയ്യിനെ പിടിക്കാൻ]]
*കറുത്ത തമ്പ്രാട്ടി
*അനിതയുടെ വീട്
*നഗരവാസിയായ ഒരു കുട്ടി
*ഇളവെയ്ലിന്റെ സാന്ത്വനം(കഥാസമാഹാരം)

===ഓർമ്മകുറിപ്പ്===
*നീ എവിടെയാണങ്കിലും
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
*കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുർസ്കാരം-&quot;ദിനോസോറിന്റെ കുട്ടി&quot; എന്ന കഥാസമാഹാരത്തിന്‌ (1988)&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt;
*പത്മരാജൻ പുരസ്കാരം-&quot;പച്ചപ്പയ്യിനെ പിടിക്കാൻ&quot; എന്ന ചെറുകഥക്ക്-(1997)&lt;ref name=puzha-1/&gt;
*നാലപ്പാടൻ പുരസ്കാരം-&quot;സൂക്ഷിച്ചു വെച്ച മയിൽപീലി&quot; എന്ന കഥക്ക്(1998)&lt;ref name=puzha-1/&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണി==
*[http://www.e-harikumar.com/ ഇ ഹരികുമാർ-വെബ്സൈറ്റ്]


[[വർഗ്ഗം:1943-ൽ ജനിച്ചവർ]]

[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 13-ന് ജനിച്ചവർ]]


{{DEFAULTSORT:ഹരികുമാർ, ഇ.}}
[[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 23-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2020-ൽ മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>hc62at93w97tmpfscgigk5n8gq6dubb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തടിയന്റവിടെ നസീർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>91028</id>
    <revision>
      <id>4616658</id>
      <parentid>4597776</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:05:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616658</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22824" sha1="tasmj7nzbwfmyuvingby31w8qmoxwke" xml:space="preserve">{{PU|Thadiyantevide Nasir}}
{{Infobox criminal
| name       = തടിയന്റവിടെ നസീർ
| image      =
| image_size = 
| caption    = 
| birth_date = 
| birth_place        = [[കണ്ണൂർ]], [[കേരളം]]
| death_date = 
| death_place        = 
| cause      = 
| resting_place      = 
| nationality        = ഇന്ത്യ
| known_for  = തീവ്രവാദം
| alias      = തടിയന്റവിട നസീർ, ഉമ്മർ ഹാജി
| height     =
| weight     = 
| allegiance = [[ലഷ്കർ-ഇ-ത്വയ്യിബ]], [[ഐ.എസ്.എസ്.]]
| motive     = 
| charge(s)  = തീവ്രവാദം, കൊലപാതകം, മോഷണം, ഗൂഢാലോചന
| conviction = 
| conviction_penalty = ജീവപര്യന്തം
| conviction_status  = തടവിൽ
| reward_amount      =
| capture_status     = 
| partner(s) =
| occupation = 
}}

നിരവധി തീവ്രവാദ, ക്രിമിനൽ കേസുകളിൽ പ്രതിയാവുകയും, വിചാരണ പൂർത്തിയായ കേസുകളിൽ കുറ്റവാളിയെന്ന് കണ്ടെത്തി ഇപ്പോൾ തടവിൽ കഴിയുകയും ചെയ്യുന്ന കണ്ണൂർ സ്വദേശിയാണ് '''തടിയന്റവിട നസീർ''' അഥവാ '''ഉമ്മർ ഹാജി''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന '''നീർച്ചാൽ ബെയ്തുൽ ഹിലാലിൽ തടിയന്റവിടെ നസീർ'''. [[കാശ്മീർ റിക്രൂട്ട്മെന്റ് കേസ്]], [[2008-ലെ ബംഗളുരു സ്ഫോടന പരമ്പര]] കേസ്, [[ഇ.കെ. നായനാർ വധശ്രമക്കേസ്]], തീവ്രവാദ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി പണമുണ്ടാക്കാൻ ചെയ്ത [[കാച്ചപ്പള്ളി ജൂവലറി കവർച്ച]], [[2006-ലെ കോഴിക്കോട് ഇരട്ട സ്ഫോടനങ്ങൾ|കോഴിക്കോട് ഇരട്ട സ്ഫോടനക്കേസ്]], [[അബ്ദുൾ നാസർ മദനി|അബ്ദുൾ നാസർ മഅ്ദനിയുടെ]] മോചനമാവശ്യപ്പെട്ട് തമിഴ്നാട് സർക്കാരിന്റെ ബസ് [[കളമശ്ശേരി ബസ് കത്തിക്കൽ കേസ്|കളമശ്ശേരിയിൽ കത്തിച്ച കേസ്]] തുടങ്ങിയവയാണ് ഇയാൾ ഉൾപ്പെട്ട പ്രധാന കേസുകൾ. [[പാകിസ്താൻ]] ആസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന തീവ്രവാദ സംഘടന [[ലഷ്കർ-ഇ-ത്വയ്യിബ|ലഷ്കർ-ഇ-ത്വയ്യിബയുടെ]] ദക്ഷിണേന്ത്യൻ കമാൻഡറാണ് ഇയാൾ എന്ന് പൊതുവേ കരുതപ്പെടുന്നു&lt;ref&gt;{{cite news
| title = തടിയന്റവിടെ നസീർ രഹസ്യാന്വേഷണ വിഭാഗത്തിന്റെ കസ്റ്റഡിയിൽ
| url = http://www.mathrubhumi.com/extras/special/story.php?id=68506
| publisher = മാതൃഭൂമി
| date = 
| accessdate = 7 ഫെബ്രുവരി 2014
| language = മലയാളം
}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Edtradition&quot;&gt;{{cite news 
| title = India to seek extradition of LeT commander held in Dhaka
| url = http://www.rediff.com/news/report/india-to-seek-extradition-of-let-commander-held-in-dhaka/20091128.htm
| publisher = റീഡിഫ്.കോം
| date = 28 നവംബർ 2009
| accessdate = 7 ഫെബ്രുവരി 2014
| language = ഇംഗ്ലീഷ്
}}&lt;/ref&gt;. മുൻ [[പി.ഡി.പി]] പ്രവർത്തകനും കണ്ണൂർ ഏരിയയിൽ ഭാരവാഹകനും ആയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news
| first = 
| last = 
| authorlink = 
| author = 
| coauthors = 
| title = തടിയന്റവിടെ നസീർ പി ഡി പി ഭാരവാഹിയായിരുന്നു
| url = http://veekshanam.com/content/view/1741/1/
| format = 
| work = 
| publisher = http://veekshanam.com/content/view/1741/1/
| pages = 
| page = 
| date = ഡിസംബർ 18, 2009
| accessdate = ഡിസംബർ 20, 2009
| language = മലയാളം
}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

മുൻ കേരളാ മുഖ്യമന്ത്രി [[ഇ.കെ നായനാർ]] വധശ്രമക്കേസിൽ പ്രതി ചേർക്കപ്പെട്ട ശേഷം ഉപാധികളോടേ ജാമ്യത്തിൽ ഇറങ്ങിയ ആളാണ് ഇയാൾ&lt;ref&gt;{{cite news
| first = 
| last = 
| authorlink = 
| author = 
| coauthors = 
| title = മുഖ്യമന്ത്രിയും ആഭ്യന്തരമന്ത്രിയും രണ്ടുതട്ടിൽ
| url = http://www.kasaragodvartha.com/viewnews.php?id=24123
| format = 
| work = 
| publisher = http://www.kasaragodvartha.com/viewnews.php?id=24123
| pages = 
| page = 
| date = ഡിസംബർ 18, 2009
| accessdate = ഡിസംബർ 20, 2009
| language = മലയാളം
}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. കേരളത്തിൽ നിന്നും മുസ്‌ലീം യുവാക്കളെ [[കാശ്മീർ റിക്രൂട്ട്മെന്റ് കേസ്|തീവ്രവാദപ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി നിയോഗിക്കുകയും]] അവർ കാശ്മീരിൽ പാകിസ്താൻ അതിർത്തിയിൽ ഇന്ത്യൻ സുരക്ഷാ സൈനികരുടെ വെടിയേറ്റ് മരിക്കുകയും ചെയ്ത സംഭവത്തിൽ കോടതി ഇയാളെ കുറ്റക്കാരനെന്ന് കണ്ടെത്തുകയും ജീവപര്യന്തം ശിക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്&lt;ref name=&quot;KashRecruManga&quot;&gt;{{cite news|title=കാശ്‌മീർ റിക്രൂട്ട്‌മെന്റ്‌: തടിയന്റവിട നസീർ ഉൾപ്പെടെ 10 പേർക്കു ജീവപര്യന്തം|url=http://www.mangalam.com/print-edition/keralam/103126|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 7|newspaper=മംഗളം|date=2013 ഒക്ടോബർ 5}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=കാശ്മീർ റിക്രൂട്ട്‌മെന്റ് കേസ്: തടിയന്റവിട നസീർ അടക്കം 13 പേർ കുറ്റക്കാർ|url=http://www.doolnews.com/thadiyantavide-naseer-is-covicted-in-kashmir-recrutement-case-malayalam-news-323.html|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 7|newspaper=ഡൂൾന്യൂസ്|date=2013 ഒക്ടോബർ 1}}&lt;/ref&gt; .

==പ്രവർത്തനങ്ങളും കുറ്റകൃത്യങ്ങളും==
അന്വേഷണോദ്യോഗസ്ഥരുടെ അഭിപ്രായ പ്രകാരം നസീർ തന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ തുടങ്ങിയത് [[അബ്ദുൾ നാസർ മദനി]] 1989-ൽ ആരംഭിച്ച [[ഇസ്ലാമിക് സേവാ സംഘ്|ഇസ്ലാമിക് സേവാ സംഘിലൂടെ]] (ഐ.എസ്.എസ്.) ആണ്&lt;ref name=&quot;SufiyaChargedET&quot;&gt;{{cite news|title=Madani’s wife charged with aiding LeT man|url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2009-12-12/news/28382058_1_coimbatore-bomb-blasts-sufiya-madani-islamic-seva-sangh|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 7|newspaper=Economic Times|date=2009 ഡിസംബർ 12|archive-date=2014-01-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20140106123804/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2009-12-12/news/28382058_1_coimbatore-bomb-blasts-sufiya-madani-islamic-seva-sangh|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. പിന്നീട് ഐ.എസ്.എസ്. നിരോധിക്കപ്പെട്ടതോടെ മദനി പുതിയതായി തുടങ്ങിയ [[പി.ഡി.പി.]]യുടെ പ്രവർത്തകനായി. [[1998-ലെ കോയമ്പത്തൂർ ബോംബ് സ്ഫോടനം|കോയമ്പത്തൂർ സ്ഫോടന പരമ്പരയെത്തുടർന്ന്]] മദനി അറസ്റ്റിലായതോടെ നസീർ സ്വന്തം നിലയ്ക്ക് പ്രവർത്തനമാരംഭിച്ചു, 

അക്കാലത്ത് മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന [[ഇ.കെ. നായനാർ|ഇ.കെ. നായനാരെ]] [[ഇ.കെ. നായനാർ വധശ്രമം|വധിക്കാനുള്ള ഗൂഢാലോചന]] പുറത്തായതിനെത്തുടർന്ന് അറസ്റ്റിലായെങ്കിലും പുറത്തിറങ്ങി. തീവ്രവാദപ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി പണമുണ്ടാക്കാൻ 2002 ജൂൺ 20-ന്&lt;ref name=&quot;ManoramaYahoo&quot;&gt;{{cite news|title=ജ്വല്ലറി ഉടമയെ വെട്ടി വീഴ്ത്തി കവർച്ച: പ്രതികൾ തടിയൻറവിട നസീറും സംഘവും|url=http://malayalam.yahoo.com/%E0%B4%9C%E0%B5%8D%E0%B4%B5%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B4%B1%E0%B4%BF-%E0%B4%89%E0%B4%9F%E0%B4%AE%E0%B4%AF%E0%B5%86-%E0%B4%B5%E0%B5%86%E0%B4%9F%E0%B5%8D%E0%B4%9F%E0%B4%BF-%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%B4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF-%E0%B4%95%E0%B4%B5%E0%B4%B0%E0%B5%8D-155604126.html|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 8|newspaper=മനോരമഓൺലൈൻ|date=2012 മെയ് 29}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; എറണാകുളം കിഴക്കമ്പലത്തെ കാച്ചപ്പള്ളി ജൂവലറി ഉടമയെ വെട്ടിപ്പരിക്കേൽപ്പിച്ച് രണ്ടരക്കിലോ സ്വർണ്ണം മോഷ്ടിച്ചിരുന്നു. ഇക്കാര്യത്തിൽ നസീർ കുറ്റസമ്മതം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്&lt;ref&gt;{{cite news|title=കവർച്ചക്കേസ്: തടിയൻറവിട നസീർ കുറ്റം സമ്മതിച്ചു|url=http://www.mathrubhumi.com/extras/special/story.php?id=277402|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 7|newspaper=മാതൃഭൂമി}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. തടവിലായിരുന്ന മദനിയെ മോചിപ്പിക്കുന്നതിനായി തമിഴ്‌നാട് സർക്കാരിനെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തുവാനെന്ന് കരുതപ്പെടുന്ന, തമിഴ്‌നാട് സർക്കാരിന്റെ എറണാകുളത്ത് നിന്ന് പുറപ്പെട്ട ബസ് 2005 സെപ്റ്റംബർ 9-നു&lt;ref name=&quot;SuthraDool&quot; /&gt; തട്ടിയെടുത്ത് യാത്രക്കാരെ പുറത്തിറക്കി [[കളമശ്ശേരി ബസ് കത്തിക്കൽ കേസ്|കളമശ്ശേരിയിൽ വെച്ച് തീവെച്ച് നശിപ്പിച്ച കേസിൽ]] പ്രധാന സൂത്രധാരകനും ഒന്നാം പ്രതിയുമാണ്&lt;ref name=&quot;ProWarr&quot;&gt;{{cite news|title=Production warrant issued against 3 accused|url=http://www.newindianexpress.com/states/kerala/article244619.ece|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 7|newspaper=The New Indian Express|date=2012 മെയ് 16}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;SuthraDool&quot;&gt;{{cite news|title=കളമശേരി ബസ് കത്തിക്കൽ : സൂത്രധാരൻ തടിയന്റവിട നസീർ |url=http://www.doolnews.com/kalamassery-bus-burning-thadiyantavida-naseer.html|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 8|newspaper=Doolnews.com|date=2009 നവംബർ 19}}&lt;/ref&gt;. ആ കേസിൽ മദനിയുടെ ഭാര്യ [[സൂഫിയ മഅദനി]]യും കൂട്ടുപ്രതിയാണ്&lt;ref name=&quot;SufiyaChargedET&quot; /&gt;. 2006 മാർച്ച് മൂന്നിന് [[കോഴിക്കോട്]] കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി. ബസ്‌സ്റ്റാൻഡിലും, മൊഫ്യൂസൽ ബസ്‌സ്റ്റാൻഡിലുമായി നടന്ന [[2006-ലെ കോഴിക്കോട് ഇരട്ട സ്ഫോടനങ്ങൾ|ബോംബ് സ്ഫോടനങ്ങളിൽ]] കോടതി ഇയാൾ കുറ്റക്കാരനാണെന്ന് കണ്ടെത്തുകയും [[ജീവപര്യന്തം]] ശിക്ഷ വിധിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ കുറ്റക്കാരനല്ലെന്ന് കണ്ടെത്തിയതോടെ ഈ കേസിൽ കോടതി വെറുതെ വിട്ടു.&lt;ref name=&quot;KozDual&quot;&gt;{{cite news|title=കോഴിക്കോട് ഇരട്ട സ്ഫോടനം; തടിയന്റവിട നസീറിനും ഷഫാസിനും ജീവപര്യന്തം|url=http://epathram.com/keralanews-2010/08/12/160408-kozhikkode-thadiyantevida-naseer-shafar.html|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 8|newspaper=epathram.com|date=2011 ഓഗസ്റ്റ് 12}}&lt;/ref&gt;. 

പിന്നീട് കൂടുതൽ ഗൗരവകരവും ഇന്ത്യാവിരുദ്ധവുമായ കുറ്റങ്ങൾ ചെയ്തതായി ആരോപണമുണ്ട്. [[കുടക്|കുടകിലെ]] തീവ്രവാദ ക്യാമ്പ്, [[കാശ്മീർ റിക്രൂട്ട്മെന്റ് കേസ്]] തുടങ്ങിയവയൊക്കെ ഈ കാലത്തെ കേസുകളാണ്. 2008 ഒക്ടോബറിൽ കാശ്മീരിൽ നാല് മലയാളി യുവാക്കൾ സൈന്യത്തിന്റെ വെടിയേറ്റ് മരിച്ച കേസിൽ, തീവ്രവാദ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി അവരെ എടുത്ത കേസിൽ ഒളിവിൽ കഴിയവെ പിടിയിലായി. കാശ്മീർ റിക്രൂട്ട്മെന്റ് കേസിലും നസീർ കുറ്റക്കാരനാണെന്ന് കണ്ടെത്തപ്പെടുകയും ജീവപര്യന്തം ശിക്ഷ ലഭിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ളതാണ്. വിധി പ്രകാരം [[2006-ലെ കോഴിക്കോട് ഇരട്ട സ്ഫോടനങ്ങൾ|കോഴിക്കോട് ഇരട്ട സ്ഫോടനക്കേസിലെ]] ശിക്ഷ പൂർത്തിയായ ശേഷമാണ് ഈ ശിക്ഷ പ്രാബല്യത്തിൽ വരിക&lt;ref&gt;{{cite news|title=Jehadis convicted|url=http://www.frontline.in/the-nation/jehadis-convicted/article5236537.ece|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 8|newspaper=ഫ്രണ്ട്‌ലൈൻ|date=2013 നവംബർ 1|language=ഇംഗ്ലീഷ്}}&lt;/ref&gt;. [[2008-ലെ ബംഗളുരു സ്ഫോടന പരമ്പര|2008-ൽ തന്നെ ബംഗളുരുവിൽ നടന്ന സ്ഫോടന പരമ്പര കേസിലും]] പ്രതിയാണ്.

[[റഹിം പൂക്കടശ്ശേരി വധശ്രമം]], തയ്യിൽ വിനോദ്‌ വധം തുടങ്ങിയ കേസുകൾ, കള്ളനോട്ട് കേസുകൾ, പോലീസുകാരെ ആക്രമിച്ച കേസുകൾ, വിവിധ വ്യാപാരസ്ഥാപനങ്ങളിൽ മോഷണം നടത്തുകയും തെളിവു നശിപ്പിക്കാൻ അവ കത്തിക്കുകയും ചെയ്ത കേസുകൾ, കാർ മോഷണക്കേസുകൾ തുടങ്ങി മറ്റു നിരവധി കേസുകളിലും പ്രതിയാണ്.

[[ഇന്ത്യൻ മുജാഹിദ്ദീൻ]] സ്ഥാപകനേതാവായ [[യാസീൻ ഭട്കൽ]], തടിയന്റവിട നസീറുമായി ചേർന്ന് കേരളത്തിൽ തീവ്രവാദപ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തിയതായി അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് മൊഴി നൽകിയിട്ടുണ്ട്&lt;ref name=&quot;bhatkal&quot;&gt;{{cite news|title=Bhatkal admits to indirect terror links within state|url=http://www.deccanchronicle.com/131017/news-current-affairs/article/bhatkal-admits-indirect-terror-links-within-state|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 7|newspaper=Deccan Chronicle|date=2013 ഒക്ടോബർ 17}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

==അറസ്റ്റ്==
2009 നവംബറിൽ [[മേഘാലയ]] അതിർത്തിയിൽ [[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിൽ]] ബംഗ്ലാദേശി പോലീസിന്റെ പിടിയിൽ അകപ്പെടുകയായിരുന്നു&lt;ref name=&quot;Edtradition&quot; /&gt;. [[2008 നവംബറിലെ മുംബൈ ഭീകരാക്രമണ പരമ്പര|മുംബൈ ഭീകരാക്രമണത്തിന്റെ]] വാർഷികത്തിൽ ബംഗ്ലാദേശിലെ ഇന്ത്യയുടേയും അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുടേയും എംബസ്സികൾ ആക്രമിക്കാനായിട്ട് എത്തിയതായിരുന്നു എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു&lt;ref&gt;{{cite news|title=തടിയന്റവിടെ നസീർ രഹസ്യാന്വേഷണ വിഭാഗത്തിന്റെ കസ്റ്റഡിയിൽ|url=http://www.mathrubhumi.com/extras/special/story.php?id=68506|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 7|newspaper=മാതൃഭൂമി}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിൽ പിടിയിലായ ലെഷ്കർ പ്രവർത്തകൻ [[ഡേവിഡ് ഹെഡ്‌ലി]] നൽകിയ സൂചനകളെ തുടർന്നായിരുന്നു അറസ്റ്റുണ്ടായതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു&lt;ref&gt;{{cite news|title='Bangladesh hands over top LeT operative to India'|url=http://news.rediff.com/report/2009/nov/29/bangladesh-hands-over-top-let-operative-to-india.htm|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 7|newspaper=Rediff.com|date=2009 നവംബർ 29}}&lt;/ref&gt;. കേരളത്തിനു പുറമേ, കർണ്ണാടക, തമിഴ്‌നാട്, ജമ്മു-കാശ്മീർ തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിലും കേസുകൾ ഉണ്ട്.

ലഭിച്ച ശിക്ഷകൾ വിയ്യൂർ ജയിലാണ് അനുഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. ജയിലിൽ പ്രശ്നകാരിയാണെന്നും&lt;ref&gt;{{cite news|title=ജയിലിനെ വിറപ്പിക്കുന്നു, തടിയന്റവിട നസീർ!|url=http://malayalam.webdunia.com/newsworld/news/keralanews/1112/13/1111213008_1.htm|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 13|newspaper=Webdunia.com|date=2011 ഡിസംബർ 13}}&lt;/ref&gt;, ജയിൽ സുരക്ഷയ്ക്ക് തന്നെ തടസ്സമാണെന്നും, ജയിലിൽ വെച്ച് [[ഡൽഹി ഹൈക്കോടതി സ്ഫോടനം]] ആസൂത്രണം ചെയ്തു&lt;ref&gt;{{cite news|title=ഡൽഹി സ്ഫോടനത്തിന് പിന്നിൽ തടിയന്റവിട നസീർ!|url=http://malayalam.webdunia.com/newsworld/news/keralanews/1109/20/1110920043_1.htm|accessdate=2014 ഫെബ്രുവരി 13|newspaper=Webdunia.com|date=2011 സെപ്റ്റംബർ 20}}&lt;/ref&gt; നടപ്പിലാക്കി എന്നുമൊക്കെ ആരോപണമുയർന്നിട്ടുണ്ട്.

==അവലംബം==
{{reflist|2}}

[[വർഗ്ഗം:ഭീകരവാദപ്രവർത്തനത്തിന് ശിക്ഷിയ്ക്കപ്പെട്ട വ്യക്തികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ കുറ്റവാളികൾ]]</text>
      <sha1>tasmj7nzbwfmyuvingby31w8qmoxwke</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ബിപിൻ ചന്ദ്രപാൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>115252</id>
    <revision>
      <id>4616685</id>
      <parentid>4582667</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T11:19:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Materialscientist</username>
        <id>19456</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]])  [[File:Bipin Chandra Pal Signature.jpg]] → [[File:Bipin Chandra Pal Signature.png]] same image, better rendering</comment>
      <origin>4616685</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20855" sha1="ey7zg5pmsodb31t6m7420sv96fh9s25" xml:space="preserve">{{prettyurl|Bipin Chandra Pal}}
{{Infobox person
|name          = ബിപിൻ ചന്ദ്ര പാൽ
|image         = Babu Bipin Chandra Pal from Andhrapatrika samvatsaradi sanchika 1911 (page 199 crop).jpg
|birth_date    = നവംബർ 7, 1858
|death_date    = മെയ് 20, 1932
|birth_place   = ഹബിഗഞ്ച്, [[ആസാം]], [[ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ]]
|death_place   =
|movement      = [[ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ പ്രസ്ഥാനം]]
|organization  = [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്]], [[ബ്രഹ്മസമാജം]]
|signature     = Bipin Chandra Pal Signature.png
}}
[[ഭാരതം]] കണ്ട പ്രഗല്ഭനായ വാഗ്മി, പ്രമുഖ [[ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരസേനാനി]] എന്നീ നിലകളിൽ പ്രശസ്തനാണ്‌ '''ബിപിൻ ചന്ദ്രപാൽ''' ({{lang-bn|বিপিন চন্দ্র পাল}}) ( [[നവംബർ 7]], [[1858]] - [[മേയ് 20]], [[1932]]). [[ലാലാ ലജ്പത് റായ്|ലാൽ]] [[ബാല ഗംഗാധര തിലകൻ|ബാൽ]] പാൽ ത്രയത്തിലെ മൂന്നാമനാണ് ബിപിൻ ചന്ദ്ര പാൽ. അമ്പതുകൊല്ലക്കാലം പൊതുപ്രവർത്തനരംഗത്തുണ്ടായിരുന്ന ഒരു നേതാവായിരുന്നു ബിപിൻ ചന്ദ്ര പാൽ. ദേശഭക്തിയുടെ പ്രവാചകൻ എന്നാണ് [[അരൊബിന്ദോ|അരബിന്ദോ ഘോഷ്]] ബിപിൻ ചന്ദ്ര പാലിനെ വിശേഷിപ്പിച്ചത്. പൂർണ്ണസ്വരാജ് എന്ന ആശയം [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സിനേക്കാൾ]] മുമ്പ് സ്വീകരിച്ച ഒരു വ്യക്തി കൂടിയായിരുന്നു അദ്ദേഹം.

[[ബംഗാൾ വിഭജനം (1905)|ബംഗാൾ വിഭജനകാലത്ത്]] വിദേശ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും ഉപേക്ഷിച്ച് തന്റെ പ്രതിഷേധം പ്രകടിപ്പിച്ചു. തൊട്ടുകൂടായ്മക്കെതിരേയും, [[സതി (ആചാരം)|സതി]] എന്ന ആചാരത്തിനെതിരേയും സന്ധിയില്ലാ സമരത്തിലേർപ്പെട്ടു. പാവങ്ങളുടേയും തൊഴിലാളികളുടേയും ക്ഷേമത്തിനുവേണ്ടിയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതം ഉഴിഞ്ഞുവച്ചത്. ഇന്ത്യൻ നവോത്ഥാനത്തിന്റെ നേതാക്കളിലൊരാൾ എന്ന രീതിയിലും ഇദ്ദേഹം വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.

==ആദ്യകാല ജീവിതം==
[[1858]] നവംബർ 7  ന് [[ബംഗാൾ|ബംഗാളിലെ]]  പൊയിൽ എന്ന ഗ്രാമത്തിലാണ് ബിപിൻ ജനിച്ചത്. ഇപ്പോഴത്തെ ബംഗാളിലാണ് ഈ സ്ഥലം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=eb1&gt;{{cite web|title=ബിപിൻ ചന്ദ്ര പാൽ|url=http://global.britannica.com/EBchecked/topic/1354602/Bipin-Chandra-Pal|publisher=എൻസൈക്ലോപീഡിയ ബ്രിട്ടാനിക്ക|accessdate=11-സെപ്തംബർ-2013|archive-date=2013-09-11|archive-url=https://archive.today/20130911044620/http://global.britannica.com/EBchecked/topic/1354602/Bipin-Chandra-Pal|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt;  പിതാവ് രാമചന്ദ്ര ഒരു ജമീന്ദാർ ആയിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഒരു പേർഷ്യൻ പണ്ഡിതൻ കൂടിയായിരുന്നു. മാതാവ് നാരായണീ ദേവി. ബിപിൻ ചന്ദ്ര പാലിന് കൃപ എന്ന പേരിൽ ഒരു സഹോദരി കൂടിയുണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref name=rol1&gt;{{cite book|title=റിമംബറിംഗ് ഔർ ലീഡേഴ്സ്|url=http://books.google.com.sa/books?id=7GAZay3vMVoC&amp;pg=PA15&amp;dq=bipin+chandra+pal&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=8pkuUrnmBceBhAf6qoDADA&amp;ved=0CDMQ6wEwBA#v=onepage&amp;q=bipin%20chandra%20pal&amp;f=false|last=അനിത|first=മഹാജൻ|publisher=സി.ബി.ടി|isbn=81-7011-824-7|page=5|year=1998|quote=ബിപിൻ ചന്ദ്ര പാൽ-ബാല്യം വിദ്യാഭ്യാസം}}&lt;/ref&gt; യാഥാസ്ഥിതിക ചുറ്റുപാടിൽ ബാല്യകാലം കഴിച്ചുകൂട്ടി. ഇംഗ്ലീഷ് വിദ്യാഭ്യാസം മതപരമായ വിശ്വാസങ്ങളെ ഹനിക്കുന്നു എന്ന തോന്നലുളവായപ്പോൾ രാമചന്ദ്ര തന്റെ പുത്രന്റെ വിദ്യാഭ്യാസം നിർത്തിവെക്കാൻ നിർബന്ധിതനായി.  എന്നാൽ പിന്നീട് സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം തുടരുകയും, അതിനുശേഷം പ്രവേശനപരീക്ഷയിലൂടെ കൽക്കട്ടാ സർവ്വകലാശാലയിൽ ഉപരിപഠനത്തിനായി ചേരുകയും ചെയ്തു. 1875 ൽ തുടർ പഠനത്തിനായി പ്രസിഡൻസി കോളേജിൽ പ്രവേശനം നേടി. സ്കോളർഷിപ്പോടുകൂടിയാണ് ബിപിൻ പ്രസിഡൻസിയിൽ ഉപരിപഠനം നടത്തിയത്.&lt;ref name=rol11&gt;{{cite book|title=റിമംബറിംഗ് ഔർ ലീഡേഴ്സ്|url=http://books.google.com.sa/books?id=7GAZay3vMVoC&amp;pg=PA15&amp;dq=bipin+chandra+pal&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=8pkuUrnmBceBhAf6qoDADA&amp;ved=0CDMQ6wEwBA#v=onepage&amp;q=bipin%20chandra%20pal&amp;f=false|last=അനിത|first=മഹാജൻ|publisher=സി.ബി.ടി|isbn=81-7011-824-7|page=9|year=1998|quote=ബിപിൻ ചന്ദ്ര പാൽ-സർവ്വകലാശാലാ വിദ്യാഭ്യാസം}}&lt;/ref&gt;

==ബ്രഹ്മസമാജം==
[[പ്രസിഡൻസി കോളേജ്, കൊൽക്കത്ത|പ്രസിഡൻസി കോളേജിൽ]] പഠിക്കുന്ന കാലത്തായിരുന്നു ബിപിൻ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനവുമായി അടുക്കുന്നത്.  [[മധുസൂദൻ ദത്ത്|മധുസൂദൻ ദത്തിന്റേയും]], [[ബങ്കിം ചന്ദ്ര ചാറ്റർജി|ബങ്കിംചന്ദ്ര ചാറ്റർജിയുടേുയും]] രചനകൾ അദ്ദേഹത്തെ വളരെയധികം സ്വാധീനിച്ചു. [[കേശബ് ചന്ദ്ര സെൻ|കേശബ് ചന്ദ്രയുടെ]] നേതൃത്വത്തിൽ ബ്രഹ്മസമാജം രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട സമയം കൂടിയായിരുന്നു അത്.   ബിപിന്റെ കൂടുതൽ സമയം പ്രവർത്തനവും ബ്രഹ്മസമാജത്തിനുവേണ്ടിയായിരുന്നുവെങ്കിലും രാഷ്ട്രീയത്തിലും അദ്ദേഹം താൽപര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു തുടങ്ങിയിരുന്നു. വിദ്യാഭ്യാസാനന്തരം [[ബ്രഹ്മസമാജം|ബ്രഹ്മസമാജത്തിൽ]]  അംഗമായി.  ബ്രഹ്മസമാജത്തിന്റെ പ്രവർത്തകനായ ശിവനാഥ് ശാസ്ത്രിയും കുറേപ്പേരും കൂടി ചേർന്ന് സാധാരൺ ബ്രഹ്മസമാജ് സ്ഥാപിച്ചു. ബിപിനെ കൂടുതൽ ആകർഷിച്ച് ശിവനാഥ് ശാസ്ത്രിയുടെ ആശയങ്ങളായിരുന്നു.  പിതാവിന്റെ സമ്മതത്തോടെയല്ല ബിപിൻ ഇത്തരം പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തിയിരുന്നത്.&lt;ref name=rol1156&gt;{{cite book|title=റിമംബറിംഗ് ഔർ ലീഡേഴ്സ്|url=http://books.google.com.sa/books?id=7GAZay3vMVoC&amp;pg=PA15&amp;dq=bipin+chandra+pal&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=8pkuUrnmBceBhAf6qoDADA&amp;ved=0CDMQ6wEwBA#v=onepage&amp;q=bipin%20chandra%20pal&amp;f=false|last=അനിത|first=മഹാജൻ|publisher=സി.ബി.ടി|isbn=81-7011-824-7|page=8-10|year=1998|quote=ബിപിൻ ചന്ദ്ര പാൽ-ബ്രഹ്മസമാജം}}&lt;/ref&gt; ഇതറിഞ്ഞ പിതാവ് ബിപിനോട് തിരികെ വീട്ടിലെത്താൻ ആവശ്യപ്പെട്ടെങ്കിലും ബിപിൻ അത് നിരസിക്കുകയായിരുന്നു. കുപിതനായ രാമചന്ദ്രർ ബിപിന് പണം നൽകിയിരുന്നത് നിർത്തിവെച്ചു. പിന്നീട് പിതാവിന്റെ മരണശേഷം വീട്ടിൽ തിരിച്ചെത്തുകയും സ്വന്തമായി ഒരു വിദ്യാലയം ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്‌തു. അതിനു ശേഷം [[കൽക്കത്ത|കൽക്കത്തയിൽ]] ലൈബ്രേറിയനായി.

[[ഗാന്ധിജി|ഗാന്ധിജിയുടെ]] ==രാഷ്ട്രീയം==
വലിയ ഒരു പുസ്തകശേഖരത്തിനു നടുവിൽ പഠിച്ചും വായിച്ചുമുള്ള ജീവിതം ബിപിൻ ചന്ദ്രപാലിന്റെ ചിന്തകളെ മാറ്റിമറിച്ചു. വായനയിൽ നിന്നുടലെടുത്ത ചിന്തകൾ ആദ്യം കൂട്ടുകാരോടും പിന്നീട് ചെറു സദസുകളിലും പങ്കുവെച്ചു. 1886 ൽ ആണ് ബിപിൻ കോൺഗ്രസ്സിൽ അംഗമായി ചേരുന്നത്. മദ്രാസിൽ അക്കാലത്ത് നിലവിലിരുന്ന ആയുധ നിയമം പിൻവലിക്കാൻ വേണ്ടി നടന്ന ഒരു പ്രതിഷേധ യോഗത്തിൽ  ബിപിൻ പ്രസംഗിക്കുകയുണ്ടായി. പിന്നീട് ഭാരതത്തിലെ മികച്ച പ്രസംഗകരിൽ ഒരാളായി മാറി, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രസംഗചാതുരി കണ്ട് ചിലർ അദ്ദേഹത്തെ ഇന്ത്യയിലെ ബ്രൂക്ക് എന്നു വിശേഷിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി. 1907 ൽ കോൺഗ്രസ്സിൽ വിഭാഗീയത വന്നപ്പോൾ സമാനചിന്താഗതിക്കാരോടൊപ്പം അദ്ദേഹം കോൺഗ്രസ്സ് വിട്ടു. ഗാന്ധിജിയുടെ [[നിസ്സഹകരണപ്രസ്ഥാനം|നിസ്സഹകരണപ്രസ്ഥാനത്തെ]] ബിപിൻ എതിർത്തിരുന്നു.

1908 ൽ ദേശീയപ്രസ്ഥാനത്തിന് ലോകോത്തര പിന്തുണ സമ്പാദിക്കാൻ അദ്ദേഹം ഇംഗ്ലണ്ട് പര്യടനം നടത്തുകയുണ്ടായി. എന്നാൽ അവിടെ വെച്ച് [[വി.ഡി. സാവർക്കർ|വീർ സവർക്കർ]] പോലുള്ളവരുടെ വിദ്വേഷം നേടേണ്ടി വന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. താൻ ഒരു വിപ്ലവകാരിയല്ല എന്ന പ്രഖ്യാപിച്ചതാണ് ഈ വിരോധത്തിനു കാരണം. 1911 ൽ ബോംബെയിൽ തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ സ്വരാജ് പത്രത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു ലേഖനത്തിന്റെ പേരിൽ പോലീസ് അറസ്റ്റ് ചെയ്ത് ജയിലിലടച്ചു.

1916 ൽ അദ്ദേഹം കോൺഗ്രസ്സിൽ തിരിച്ചെത്തി. ഇതിനു മുൻപ് ഹോം റൂൾ പ്രസ്ഥാനത്തിൽ അംഗമായി ചേർന്നിരുന്നു.

==സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിൽ==
ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിന്റെ ഭാഗമായി ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിന്റെ നേതൃനിരയിൽ പ്രവർത്തിച്ചു. സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിൽ ബാൽ-ലാൽ-പാൽ ത്രയം എന്നറിയപ്പെട്ട [[ബാലഗംഗാധര തിലകൻ]], [[ലാലാ ലജ്പത്‌റായ്]], ബിപിൻ ചന്ദ്രപാൽ എന്നിവർ അണികൾക്ക് ആവേശം പകരുകയും ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ കണ്ണിലെ കരടായി മാറുകയും ചെയ്‌തു. സി.ആർ.ദാസുമായുണ്ടായ അഭിപ്രായവ്യത്യാസത്തിന്റെ പേരിൽ അദ്ദേഹം കോൺഗ്രസ്സിൽ നിന്നും വീണ്ടും രാജിവെച്ചു. ബംഗാൾ പ്രൊവിൻഷ്യൽ കോൺഗ്രസ്സ് കമ്മിറ്റിയിൽ നിന്നും, കൂടാതെ, ഓൾ ഇന്ത്യാ കോൺഗ്രസ്സ് കമ്മിറ്റിയിൽ നിന്നും തന്റെ അംഗത്വം അദ്ദേഹം പിൻവലിച്ചു. 1923 ൽ കൽക്കട്ടയിൽ ഒരു സ്വതന്ത്രനായി മത്സരിച്ചു നിയമസഭയിലെത്തി. ഏതാണ്ട് മൂന്നുവർഷക്കാലം താൻ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു പ്രദേശത്തെ പ്രശ്നങ്ങൾ സർക്കാരിന്റെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്താൻ അദ്ദേഹം പരിശ്രമിച്ചു. ഇക്കാലമത്രയും പ്രതിപക്ഷത്തായിരുന്നു ബിപിൻ.

അക്കാലത്ത് വിധവാവിവാഹം സമൂഹത്തിൽ നിഷിദ്ധമായിരുന്നു. എതിർപ്പുകളെ വകവെയ്‌ക്കാതെ ഒരു വിധവയെ ബിപിൻ ചന്ദ്രപാൽ വിവാഹം ചെയ്‌തു. അനാചാരങ്ങൾക്കെതിരായി ജനങ്ങളെ ബോധവാന്മാരാക്കാൻ അദ്ദേഹം അഹോരാത്രം പ്രവർത്തിച്ചു.  പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളിൽ പോയി പ്രസംഗിക്കാനും അദ്ദേഹത്തിന്‌ അവസരം ലഭിച്ചു.[[ഇംഗ്ലണ്ട്|ഇംഗ്ലണ്ടിൽ]] അദ്ദേഹം നടത്തിയ സ്വരാജ് പത്രം ഭാരതത്തിൽ നിരോധിച്ചിരുന്നു.

[[അരൊബിന്ദോ|അരവിന്ദഘോഷിനെതിരെ]] സാക്ഷി പറയില്ല എന്നു പറഞ്ഞതിന്‌ അദ്ദേഹത്തെ കോടതിയലക്ഷ്യക്കുറ്റത്തിന്‌ ശിക്ഷിച്ചു.

സ്വരാജിനു വേണ്ടി നിരന്തരം വാദിച്ച ആ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനി [[1932]] ൽ മരിച്ചു.

==പത്രപ്രവർത്തനം==
1883 ൽ ബംഗാൾ പബ്ലിക്ക് ഒപ്പീനിയൻ എന്ന വാരികയിൽ ബിപിൻ അസിസ്റ്റന്റ് എഡിറ്ററായി ജോലി ചെയ്തിരുന്നു. 1884 ൽ ആലോചന എന്ന പേരിൽ ഒരു ബംഗാളി മാസിക അദ്ദേഹം ആരംഭിച്ചു.
ശിവനാഥ് ശാസ്ത്രി, രബീന്ദ്രനാഥ് ടാഗോർ തുടങ്ങിയ പ്രമുഖർ ഈ മാസികയിൽ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുമായിരുന്നു. 1887 ൽ ട്രൈബ്യൂൺ പത്രത്തിന്റെ സബ്-എഡിറ്ററായി അദ്ദേഹം ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. 1892 ൽ ആശ എന്ന പേരിൽ ഒരു ബംഗാളി മാസിക തുടങ്ങുകയുണ്ടായി. 1894 ൽ കൗമുദി എന്ന പേരുള്ള ഒരു ദ്വൈവാരികയും ബിപിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ആരംഭിച്ചു.  ഇന്ത്യൻ വിദ്യാഭ്യാസരീതിയെ പരിഷ്കരിക്കുന്നതിനുവേണ്ടി 1901 ൽ അദ്ദേഹം ന്യൂ ഇന്ത്യ എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് വാരിക തുടങ്ങി. 1906 ൽ തന്റെ ഒരു സുഹൃത്ത് സംഭാവനയായി നൽകിയ 500 രൂപകൊണ്ട് ബിപിൻ വന്ദേ മാതരം എന്നൊരു പത്രം ആരംഭിച്ചു. രബീന്ദ്രനാഥ ടാഗോറിന്റേയും, അരബിന്ദോ ഘോഷിന്റേയും ദേശീയ പ്രസ്ഥാനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വീക്ഷണങ്ങളായിരുന്നു വന്ദേ മാതരത്തിലൂടെ പ്രസിദ്ധം ചെയ്തിരുന്നത്.&lt;ref name=rol1232&gt;{{cite book|title=റിമംബറിംഗ് ഔർ ലീഡേഴ്സ്|url=http://books.google.com.sa/books?id=7GAZay3vMVoC&amp;pg=PA15&amp;dq=bipin+chandra+pal&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=8pkuUrnmBceBhAf6qoDADA&amp;ved=0CDMQ6wEwBA#v=onepage&amp;q=bipin%20chandra%20pal&amp;f=false|last=അനിത|first=മഹാജൻ|publisher=സി.ബി.ടി|isbn=81-7011-824-7|page=13-15|year=1998|quote=ബിപിൻ ചന്ദ്ര പാൽ-പത്രപ്രവർത്തനം}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബങ്ങൾ ==
മലയാള മനോരമ ഇയർബുക്ക് 2008
{{reflist|2}}

{{ഇന്ത്യൻ_സ്വാതന്ത്ര്യസമരനേതാക്കൾ}}


[[വർഗ്ഗം:1858-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം: 1932-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:നവംബർ 7-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മേയ് 20-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ പത്രപ്രവർത്തകർ]]


{{bio-stub}}</text>
      <sha1>ey7zg5pmsodb31t6m7420sv96fh9s25</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡാറ്റാ ഓവർ കേബിൾ സർവീസ് ഇന്റർഫേസ് സ്പെസിഫിക്കഷൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>121196</id>
    <revision>
      <id>4616627</id>
      <parentid>1693185</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:14:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 3 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616627</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5107" sha1="19ku3o1v5fa3v7badoemt7x96decq6e" xml:space="preserve">{{prettyurl|DOCSIS}}
കേബിൾ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനം നൽകാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രോട്ടോക്കോളാണ് '''ഡാറ്റാ ഓവർ കേബിൾ സർവീസ് ഇന്റർഫേസ് സ്പെസിഫിക്കഷൻ'''(often pronounced {{IPA-en|ˈdɒksɪs|}}).
==ചരിത്രം==
[[കേബിൾ ലാബ്സ്]] ആണ് ഈ പ്രോട്ടോക്കോൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത്&lt;ref&gt;www.wikinvest.com/concept/Docsis&lt;/ref&gt;. 

ആദ്യ സ്പെസിഫിക്കേഷൻ 1.0 1997 മാർച്ചിലാണ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്. തുടർന്ന് 1999 ഏപ്രിലിൽ തുടർച്ചയായി 1.1 ഇറക്കി. ഇതിൽ [[ക്വാളിറ്റി ഓഫ് സർവീസ്]] ചേർത്തിട്ടുണ്ടായിരുന്നു.
==സവിശേഷതകൾ==
;[[ഫിസിക്കൽ ലെയർ]]:
*ചാനൽ വിഡ്ത്ത്: ഡോക്സിസിന്റെ എല്ലാ പതിപ്പിലും ഡൌൺസ്ട്രീമിന് 6 മെഗാ ഹെട്സ് അല്ലെങ്കിൽ 8 മെഗാ ഹെട്സ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.
*മോഡുലേഷൻ: ഡൌൺസ്ട്രീം ഡാറ്റാ കൈമാറ്റത്തിന് 64-ബിറ്റ് അല്ലെങ്കിൽ 256-ബിറ്റ് [[ക്വാഡ്രേച്ചർ ആംപ്ലിറ്റ്യൂഡ് മോഡുലേഷൻ|ക്വാം]] മോഡുലേഷൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
==വേഗത==
Maximum raw throughput including overhead (maximum usable throughput without overhead)

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; border=&quot;1&quot;
! rowspan=&quot;3&quot;|പതിപ്പ് !! colspan=&quot;6&quot;|Downstream !! colspan=&quot;5&quot;|Upstream 
|-
! colspan=&quot;4&quot;|ചാനൽ കോൺഫിഗറേഷൻ !! rowspan=&quot;2&quot;|DOCSIS throughput !! rowspan=&quot;2&quot;|EuroDOCSIS throughput !! colspan = &quot;4&quot;|Channel configuration !! rowspan = &quot;2&quot;|Throughput
|-
! Minimum selectable number of channels !! Minimum number of channels that hardware must be able to support !! Selected number of channels !! Maximum number of channels !! Minimum selectable number of channels !! Minimum number of channels that hardware must be able to support !! Selected number of channels !! Maximum number of channels
|-
! 1.x 
| 1 || 1 || 1 || 1 || 42.88 (38) Mbit/s || 55.62 (50) Mbit/s || 1 || 1 || 1 || 1 || 10.24 (9) Mbit/s 
|-
! 2.0 
| 1 || 1 || 1 || 1 || 42.88 (38) Mbit/s || 55.62 (50) Mbit/s || 1 || 1 || 1 || 1 || 30.72 (27) Mbit/s
|-
! 3.0
| 1 || 4 || ''m'' || No maximum&lt;br /&gt;defined || ''m'' &amp;times; 42.88 (''m'' &amp;times; 38) Mbit/s || ''m'' &amp;times; 55.62 (''m'' &amp;times; 50) Mbit/s || 1 || 4 || ''n'' || No maximum&lt;br /&gt;defined || ''n'' &amp;times; 30.72 (''n'' &amp;times; 27) Mbit/s 
|}

Common DOCSIS 3.0 speeds are listed in the table below.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; border = &quot;1&quot;
! colspan=&quot;2&quot;|Channel configuration !! colspan=&quot;2&quot;|Downstream throughput !! rowspan=&quot;2&quot;|Upstream throughput
|-
! Number of downstream channels !! Number of upstream channels !! DOCSIS !! EuroDOCSIS
|-
| 4 || 4 || 171.52 (152) Mbit/s || 222.48 (200) Mbit/s || 122.88 (108) Mbit/s 
|-
| 8 || 4 || 343.04 (304) Mbit/s || 444.96 (400) Mbit/s || 122.88 (108) Mbit/s
|}
==ഇതും കാണുക==
*[[ഡാറ്റ കേബിൾ]]

==അവലംബം==
{{Reflist}}

== പുറം കണ്ണികൾ ==
* [http://www.cablemodem.com/specifications/specifications10.html DOCSIS 1.0 ഇന്റർഫേസ് സ്പെസിഫിക്കേഷൻ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060613164936/http://www.cablemodem.com/specifications/specifications10.html |date=2006-06-13 }}
* [http://www.cablemodem.com/specifications/specifications11.html DOCSIS 1.1 ഇന്റർഫേസ് സ്പെസിഫിക്കേഷൻ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060613164706/http://www.cablemodem.com/specifications/specifications11.html |date=2006-06-13 }}
* [http://www.cablemodem.com/specifications/specifications20.html DOCSIS 2.0 ഇന്റർഫേസ് സ്പെസിഫിക്കേഷൻ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090904062229/http://www.cablemodem.com/specifications/specifications20.html |date=2009-09-04 }}
* [http://www.cablemodem.com/specifications/specifications30.html DOCSIS 3.0 ഇന്റർഫേസ് സ്പെസിഫിക്കേഷൻ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.cisco.com/en/US/docs/internetworking/technology/handbook/Cable.html Cisco documentation on Cable Technologies] Technical information about Cable TV and DOCSIS.

[[Category:ഇന്റർനെറ്റ്]]
[[Category:ഡിജിറ്റൽ കേബിൾ]]</text>
      <sha1>19ku3o1v5fa3v7badoemt7x96decq6e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഛിന്നഗ്രഹവലയം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>130691</id>
    <revision>
      <id>4616550</id>
      <parentid>4597627</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:02:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616550</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="120634" sha1="8uxxw4hc1im2tca0inng2re3lc84i9d" xml:space="preserve">{{തിരഞ്ഞെടുത്ത ലേഖനം}}
{{prettyurl|Asteroid belt}}
[[Image:InnerSolarSystem-en.png|upright=1.5|thumb|പ്രധാന ഛിന്നഗ്രഹ വലയം (വെള്ള നിറത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്നു) ചൊവ്വയുടേയും വ്യാഴത്തിന്റേയും പരിക്രമണ പഥങ്ങൾക്കിടയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.]]

സൗരയൂഥത്തിൽ ഏതാണ്ട് ചൊവ്വയ്ക്കും വ്യാഴത്തിനുമിടയിലെ മേഖലയാണ് '''ഛിന്നഗ്രഹ വലയം'''. ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന അനിയതരൂപത്തിലുള്ള വളരെയധികം വസ്തുക്കൾ കാണപ്പെടുന്ന മേഖലയാണ് ഇത്. ട്രോജൻ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ, ഭൂമിയോടടുത്ത ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ സൗരയൂഥത്തിന്റെ മറ്റ് മേഖലകളിലും ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ ഉള്ളതിനാൽ ഈ ഛിന്നഗ്രഹ വലയത്തെ '''പ്രധാന ഛിന്നഗ്രഹ വലയം''' എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്.

ഈ വലയത്തിന്റെ മൊത്തം പിണ്ഡത്തിന്റെ പാതിയും സീറീസ് (Ceres), 4 വെസ്റ്റ (4 Vesta), 2 പാളസ് (2 Pallas), 10 ഹൈഗീയ (10 Hygiea) എന്നീ അംഗങ്ങളുടെ ഭാഗമാണ്. ഈ നാലെണ്ണത്തിനും 400 കിലോമീറ്ററിൽ കുറയാത്ത വ്യാസമുണ്ട്, അതിൽ തന്നെ ഛിന്നഗ്രഹ വലയത്തിലെ ഒരേയൊരു കുള്ളൻ ഗ്രഹമായ സീറീസിന് ഏതാണ്ട് 950 കിലോമീറ്റർ വ്യാസമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Krasinskyetal2002&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Pitjeva2005&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;halfmass&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;jplsbdb&quot;&gt;{{cite web
  | first=Donald K.
  | last=Yeomans
  | date = July 13, 2006
  | url = http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi
  | title = JPL Small-Body Database Browser
  | publisher = NASA JPL
  | accessdate = 2010-09-27
}}&lt;/ref&gt; ഇതിൽ താഴോട്ട് വലിപ്പം കുറഞ്ഞ് പൊടിപടലങ്ങൾ വരെ ഈ മേഖലയിലുണ്ട്. ഈ ഛിന്നഗ്രഹ പദാർത്ഥങ്ങളെല്ലാം നേർത്തരീതിയിലാണ് വിതരണം ചെയ്യപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്, ഏതാനും ബഹിരാകാശപേടകങ്ങൾ കേടുപാടുകൾ കൂടാതെ ഈ മേഖല കടന്ന് സഞ്ചരിച്ചിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും ഇവയ്ക്കിടയിലെ വലിയ അംഗങ്ങൾ തമ്മിൽ കൂട്ടിയിടികൾ നടക്കാറുണ്ട്, തൽഫലമായി സമാന പരിക്രമണ സ്വഭാവങ്ങളും ഘടനകളുമുള്ള ഒരു ഛിന്നഗ്രഹം കുടുംബം രൂപം കൊള്ളും. കൂട്ടിയിടികൾ ഫലമായി നേർത്ത ധൂളികളും രൂപം കൊള്ളാറുണ്ട്, രാശി പ്രഭ (zodiacal light) ഉണ്ടാവാൻ ഈ ധൂളികളും കാരണക്കാരാണ്. വലയത്തിലെ ഓരോ ഛിന്നഗ്രഹത്തേയും അവയുടെ വർണ്ണരാജിയനുസരിച്ച് വർഗ്ഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്, അവയിൽ ഭൂരിഭാഗത്തേയും മൂന്ന് തരമായി തിരിക്കാം: കാർബണീകം (carbonaceous, C-type), സിലിക്കേറ്റ് (S-type), ലോഹസമ്പുഷ്ടം (M-type) എന്നിവയാണവ.


ആദി സൗരനെബുലയിൽ നിലനിന്നിരുന്നതും ഇന്നത്തെ ഗ്രഹങ്ങളുടെ മുൻഗാമികളായ ധൂമഗ്രഹപദാർത്ഥങ്ങൾ (planetesimals) വഴിയാണ് ഛിന്നഗ്രഹ വലയവും രൂപം കൊണ്ടിട്ടുള്ളത്. ചൊവ്വയ്ക്കും വ്യാഴത്തിനുമിടയിലെ ധൂമഗ്രഹപദാർത്ഥങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് ഗ്രഹം രൂപം കൊള്ളുന്നതിനെ ഭീമൻ ഗ്രഹങ്ങളുടെ ഗുരുത്വബലങ്ങൾ അവയുടെ പരിക്രമണത്തിൽ സ്വാധീനം ചെലുത്തി തടയുകയായിരുന്നു. സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടിയിടികളും നടക്കാറുണ്ടായിരുന്നു, ഒട്ടിച്ചേർന്ന് ഒരുമിച്ച് നിൽക്കുന്നതിനു പകരം അവ ചിതറിപ്പോകുകയും ചെയ്തു. ഇതൊക്കെ കാരണം സൗരയൂഥ രൂപീകരണത്തിനു ശേഷം ഈ വലയത്തിന്റെ നല്ലൊരു ശതമാനം പിണ്ഡവും നഷ്ടമായിട്ടുണ്ട്. ചില അംഗങ്ങൾ ആന്തരസൗരയൂഥത്തിലേക്ക് കടക്കുകയും ഉൽക്കാവർഷമായി ആന്തരഗ്രഹങ്ങളുമായി കൂട്ടിയിടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എപ്പോഴെല്ലാം ഈ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ പരിക്രമണം വ്യാഴത്തിന്റെ പരിക്രമണവുമായി അനുരണനത്തിലാകുന്നുവോ അപ്പോഴൊക്കെ അവ സംഭ്രാന്തമാകുന്നു (Perturbation). ഇത്തരത്തിലുള്ള അനുരണനം ഫലത്തിൽ വരുന്ന പരിക്രമണ അകലങ്ങളിലെ അംഗങ്ങൾ ആ സ്ഥാനത്തു നിന്നും നീക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ ആ ഭാഗത്ത് കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവ് (Kirkwood gap) ഉണ്ടാവുന്നു.

ഈ മേഖലയിലെ പോലെ സൗരയൂഥത്തിൽ ചെറിയ അംഗങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്ന മറ്റ് മേഖലകളാണ് സെന്റോറസ് (centaurs), [[കൈപ്പർ വലയം]] (Kuiper belt), ഓർട്ട് മേഘം (Oort cloud) എന്നിവ.

== നിരീക്ഷണ ചരിത്രം ==
[[Image:Giuseppe Piazzi.jpg|thumb|upright|[[സീറീസ്|സീറീസിനെ]] കണ്ടെത്തിയ ഗിസെപ്പെ പിയസ്സി (Giuseppe Piazzi), കുറേ കാലങ്ങളോളം സീറീസ് ഗ്രഹമായാണ് അറിയപ്പെട്ടത്, പിന്നീട് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളിൽ ഒന്നാമത്തേതായും ഇപ്പോൾ ഒരു കുള്ളൻ ഗ്രഹമായും കണക്കാക്കുന്നു.]]

1766 ൽ ചാൾസ് ബോണെറ്റിന്റെ ''Contemplation de la Nature''&lt;ref name=&quot;asteroids&quot;&gt;{{cite web|title=When Did the Asteroids Become Minor Planets?|author=Hilton, J.|work=US Naval Observatory (USNO)|year=2001|url=http://www.usno.navy.mil/USNO/astronomical-applications/astronomical-information-center/minor-planets|accessdate=2007-10-01|archive-date=2012-04-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20120406222551/http://www.usno.navy.mil/USNO/astronomical-applications/astronomical-information-center/minor-planets/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; എന്ന കൃതിയുടെ വിവർത്തനത്തിൽ ജോഹൻ ഡാനിയേൽ ടൈറ്റസ്&lt;ref name=&quot;Dawn&quot;&gt;{{cite web|title=Dawn: A Journey to the Beginning of the Solar System|work=Space Physics Center: UCLA|year=2005|url=http://www-ssc.igpp.ucla.edu/dawn/background.html|accessdate=2007-11-03|archive-date=2012-05-24|archive-url=https://archive.today/20120524184638/http://www-ssc.igpp.ucla.edu/dawn/background.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Hoskin&quot;&gt;{{cite web|title=Bode's Law and the Discovery of Ceres|author=Hoskin, Michael|work=Churchill College, Cambridge|url=http://www.astropa.unipa.it/HISTORY/hoskin.html|accessdate=2010-07-12|archive-date=2011-05-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20110522214414/http://www.astropa.unipa.it/HISTORY/hoskin.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ഗ്രഹങ്ങളുടെ വിതരണത്തിലുള്ള ക്രമത്തിന്റെ പാറ്റേണിനെ കൂറിച്ച് കുറിച്ചിട്ടുണ്ട്. 0 ൽ തുടങ്ങി ശേഷം 3, 6, 12, 24, 48,... (ഓരോ സംഖ്യയും ഇരട്ടിപ്പിക്കുന്നു) എന്നിങ്ങനെ ഒരു അനുക്രമമെടുക്കുകയും അതിലെ ഒരോന്നിനോടും 4 കൂട്ടി 10 കൊണ്ട് ഹരിക്കുകയും ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്ന അനുക്രമത്തിന് അന്നറിയുന്ന ഗ്രഹങ്ങളുടെ സൗരദൂരത്തിലുള്ള അകലങ്ങളോട് താദാമ്യം ഉണ്ടെന്ന വസ്തുതയായിരുന്നു അത്. ടൈറ്റസ്-ബോഡെ നിയമം എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ പാറ്റേൺ അന്നറിയുന്ന ഗ്രഹങ്ങളായ ബുധൻ, ശുക്രൻ, ഭൂമി, ചൊവ്വ, വ്യാഴം, ശനി തുടങ്ങിയവയുടെ സെമി-മേജർ അക്ഷം പ്രവചിക്കുകയും ചൊവ്വ, വ്യാഴം എന്നിവയ്ക്കിടയിലെ വിടവിൽ വേറൊന്നിനുള്ള സാധ്യത കാണിക്കുകയും ചെയ്തു. &quot;എന്നാലും ഈ ഭാഗം കാലിയാക്കിയിടാൻ തന്നെയാണോ ദൈവം ഉദ്ദേശിച്ചിരിക്കുക? അങ്ങനെയാവില്ലെന്ന് കരുതുന്നു&quot; എന്നാണ് ടൈറ്റസ് തന്റെ കുറിപ്പിൽ ചേർത്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;Dawn&quot; /&gt; 1768 ൽ ടൈറ്റസിന്റെ കുറിപ്പിലെ കാര്യം  ജോഹൻ എലേർട്ട് ബോഡെ തന്റെ ''Anleitung zur Kenntniss des gestirnten Himmels'' എന്ന കൃതിയിൽ ടൈറ്റസിന് കടപ്പാട് നൽകാതെ പരമാശിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് പലരും &quot;ബോഡെയുടെ നിയമം&quot; എന്നുമാത്രം വിളിക്കുന്നതിന് കാരണമായിട്ടുമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Hoskin&quot; /&gt; 1781 ൽ വില്യം ഹെർഷെൽ യുറാനെസിനെ കണ്ടെത്തുകയും ആ ഗ്രഹത്തിന്റെ സ്ഥാനവും ഈ നിയമം അനുസരിക്കുന്നെണ്ടെന്ന് കാണുകയും ചെയ്തപ്പോൾ ചൊവ്വയ്ക്കും വ്യാഴത്തിനുമിടയിൽ വേറൊരു ഗ്രഹമുണ്ടായിരിക്കും എന്ന് ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞർ അനുമാനിക്കുകയും ചെയ്തു.

1800 ൽ ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ ബാരോൺ ഫ്രാൻസ് സേവെർ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുചരന്മാരിൽ 23 പേരെ &quot;Lilienthal Society&quot; എന്ന അനൗപചാരിക സംഘത്തിൽ ചേർത്തു. സൗരയൂഥത്തിന് ക്രമം വിശദീകരിക്കാൻ വേണ്ടി രൂപീകരിച്ച ഈ സംഘം &quot;Himmelspolizei&quot; അഥവാ ഖഗോള പോലീസ് എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഹെർഷൽ, നേവിൽ മസ്കെലിൻ, ചാൾസ് മെസ്സിയർ, ഹെന്രിച്ച് ഓൽബെർസ് എന്നീ ശ്രദ്ധേയ വ്യക്തിത്വങ്ങൾ സംഘത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;police&quot;&gt;{{cite journal|title=Call the police! The story behind the discovery of the asteroids|journal=[[Astronomy Now]]|issue=June 2007|pages=60–61}}&lt;/ref&gt; വിട്ടുപോയ ഗ്രഹത്തെ കണ്ടെത്തുന്നതിയായുള്ള തിരച്ചിലിന് ഒരോ ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനും ഖഗോളത്തിന്റെ 15° ഭാഗം നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|title= An Introduction to Solar System Astronomy: Lecture 45: Is Pluto a Planet?|author=Pogge, Richard|work= An Introduction to Solar System Astronomy|publisher= [[Ohio State University]]|year=2006|url=http://www.astronomy.ohio-state.edu/~pogge/Ast161/Unit6/dwarfs.html
|accessdate=2007-11-11}}&lt;/ref&gt;

ഏതാനും മാസങ്ങൾക്ക് ശേഷം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ തന്നെ ഈ ഖഗോള പോലീസിന്റെ അനുമാനങ്ങൾ ഉറപ്പിക്കുന്ന രീതിയിലുള്ള കണ്ടുപിടിത്തം സംഘാംഗമല്ലാത്ത ഒരാൾ നടത്തുകയും ചെയ്യുകയുണ്ടായി. സിസിലിയിലെ പാലെർമൊ സർവ്വകലാശാലയിലെ ജ്യോതിശാസ്ത്ര വിഭാഗ തലവനായ  ഗിസെപ്പെ പിയസ്സി 1801 ജനുവരി 1 ന് ടൈറ്റസ്-ബോഡെ നിയമം പ്രവചിച്ച അതേ അകലത്തിൽ വളരെ ചെറിയ ഒരു വസ്തു നീങ്ങുന്നതായി കണ്ടെത്തി. അദ്ദേഹം അതിനെ റോമൻ ദേവതയായയുടെ നാമമായ [[സീറീസ്]] (Ceres) എന്ന് വിളിക്കുകയും ചെയ്തു. അതൊരു വാൽനക്ഷത്രമാണെന്നായിരുന്നു ആദ്യം പിയസ്സി കണക്കാക്കിയത്, പക്ഷെ വാൽനക്ഷത്രങ്ങൾക്കുണ്ടാവേണ്ട വാലിന്റെ അഭാവം അതൊരു ഗ്രഹമാണെന്ന അനുമാനത്തിലേക്കെത്തിച്ചു.&lt;ref name=&quot;police&quot; /&gt; പതിനഞ്ച് മാസങ്ങൾക്ക് ശേഷം അതേ മേഖലയിൽ മറ്റൊരു വസ്തുവിനെ ഓൽബെർസ് കണ്ടെത്തി, അതിന് പാളസ് (Pallas) എന്ന് പിന്നീട് നാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു. മറ്റ് ഗ്രഹങ്ങളിൽ നിന്ന് വിഭിന്നമായി ദൂരദർശിനിയിൽ കൂടിയുള്ള വിപുലീകൃത വീക്ഷണത്തിൽ പോലും അവ പോട്ടുപോലെയേ കാണപ്പെടുന്നുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ, ദൂരദർശിനിയിൽ കൂടിയുള്ള വിപുലീകൃത വീക്ഷണത്തിൽ ഗ്രഹങ്ങൾ ഡിസ്ക് രൂപത്തിൽ വലിപ്പത്തിൽ തെളിഞ്ഞുവരും. വേഗത്തിലുള്ള ചലനം കാരണം അവയെ നക്ഷത്രങ്ങളിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ച് മനസ്സിലാക്കാനും കഴിയുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ഇതൊക്കെ കാരണം 1802 ൽ വില്യം ഹെർഷൽ അവയെ പ്രത്യേക വിഭാഗമായി കണക്കാക്കണമെന്ന് നിർദ്ദേശിക്കുകയും &quot;നക്ഷത്ര സമാനമായ&quot; എന്നർത്ഥം വരുന്ന ഗ്രീക്ക് വാക്കായ ആസ്റ്റീറോയിഡുകൾ (ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ) എന്ന് വിളിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite web|title=etymonline: asteroid|url=http://www.etymonline.com/index.php?search=asteroid&amp;searchmode=none|accessdate=2007-11-05}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;aster-root&quot;&gt;{{cite web
  | author= DeForest, Jessica
  | year = 2000
  | url = http://www.msu.edu/~defores1/gre/roots/gre_rts_afx2.htm
  | title = Greek and Latin Roots
  | publisher = Michigan State University
  | accessdate = 2007-07-25
}}&lt;/ref&gt; സീറീസ്, പാളസ് എന്നിവയെ തുടർച്ചയായ നിരീക്ഷണത്തിന് വിധേയമാക്കിയതിനു ശേഷം അദ്ദേഹം ഇങ്ങനെയൊരു നിഗമനത്തിലെത്തി:&lt;ref&gt;{{cite web|title=William Hershel and the First Two Asteroids|author=Cunningham, Clifford|work=Dance Hall Observatory, Ontario|year=1984|url=http://articles.adsabs.harvard.edu/cgi-bin/nph-iarticle_query?bibcode=1984MPBu...11....3C&amp;db_key=AST&amp;page_ind=0&amp;data_type=GIF&amp;type=SCREEN_VIEW&amp;classic=YES&amp;high=471afd7a7403993|accessdate=2007-11-05|archive-date=2022-06-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20220606071004/https://articles.adsabs.harvard.edu/cgi-bin/nph-iarticle_query?bibcode=1984MPBu...11....3C|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

&lt;blockquote&gt;ഗ്രഹങ്ങളെ പോലെയല്ല വാൽനക്ഷത്രങ്ങളുമല്ല, ഭാഷയിലെ ഏതെങ്കിലും വ്യവഹാരങ്ങളുപയോഗിച്ച് ഈ രണ്ട് നക്ഷത്രങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുവാൻ സാധിക്കുമോ...അവ ചെറിയ നക്ഷത്രങ്ങളെ പോലെയാണ് തോന്നിക്കുന്നത്. ഈ നക്ഷത്രസമാന രൂപത്തിൽ നിന്ന് അവയ്ക്ക് നൽകാൻ ഒരു പേര് ഞാനെടുക്കുന്നെങ്കിൽ അവയെ ആസ്റ്റീറോയിഡുകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നു; അവയുടെ പ്രകൃതിയോട് യോജിക്കുന്ന മറ്റൊന്നു കണ്ടെത്തുന്നത് വരെ  ഈ പേര് മാറ്റാനുള്ള അവകാശം എന്നിൽ തന്നെ സംക്ഷിപ്തമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;/blockquote&gt;

ഹെർഷൽ താൽക്കാലികമായി പേര് നൽകിയതെങ്കിലും ഏതാനും ദശകങ്ങളോളം ഈ രണ്ട് വസ്തുക്കളേയും ഗ്രഹങ്ങൾ എന്ന രീതിയിൽ തന്നെയായിരുന്നു പലരും സൂചിപ്പിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;asteroids&quot; /&gt; പിന്നീട് നടത്തിയ നിരീക്ഷണങ്ങൾക്കിടയിൽ 1807 ൽ ആ മേഖലയിൽ പുതിയ രണ്ട് വസ്തുക്കൾ കൂടി ശ്രദ്ധയിപ്പെട്ടു: 3 ജൂനൊ (3 Juno), 4 വെസ്റ്റ (4 Vesta) എന്നിവയായിരുന്നു അവ.&lt;ref name=&quot;serendipity&quot;&gt;{{cite web
  | author=Staff
  | year=2002
  | url = http://dawn.jpl.nasa.gov/DawnCommunity/flashbacks/fb_06.asp
  | title = Astronomical Serendipity 
  | publisher = NASA JPL
  | accessdate = 2007-04-20
}}&lt;/ref&gt; തുടർന്നുണ്ടാവേണ്ടിയിരുന്ന കണ്ടുപിടിത്തങ്ങളെ ആ സമയത്ത് നടന്ന നെപ്പോളിയൻ യുദ്ധങ്ങൾ താൽക്കാലികമായി ഇല്ലാതാക്കി.&lt;ref name=&quot;serendipity&quot; /&gt; പിന്നീട് 1845 വരെ ഈ മേഖലയിൽ വസ്തുക്കളെ കണ്ടെത്തിയില്ലായിരുന്നു, 5 ആസ്ട്രെ (5 Astraea) ആണ് അന്ന് കണ്ടെത്തിയത്. ഇതിനെ തുടർന്ന് കണ്ടുപിടിക്കുന്ന വസ്തുക്കളുടെ എണ്ണത്തിൽ ഗണ്യമായ വർദ്ധനവുണ്ടായി, ഗ്രഹങ്ങളായി അവയെ എണ്ണുന്നത് തന്നെ ക്ലേശകരമായിത്തീർന്നു. പിന്നീട് 1850 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ അലക്സാണ്ടർ വോൺ ഹംബോൾട്ടിന്റെ നിർദ്ദേശ പ്രകാരം അവയെ ഗ്രഹങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ നിന്നും നീക്കുകയും പതുക്കെ ആസ്റ്റീറോയിഡുകൾ എന്ന വില്യം ഹെർഷലിന്റെ നാമകരണ രീതി പിന്തുടരാനും തുടങ്ങുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=&quot;asteroids&quot; /&gt;

1846 ൽ സംഭവിച്ച നെപ്റ്റ്യൂണിന്റെ കണ്ടുപിടിത്തം ടൈറ്റസ്-ബോഡെ നിയമത്തിൽ ശാസ്ത്രജ്ഞർക്കുള്ള മതിപ്പ് ഇല്ലാതാകുന്നതിന് കാരണമായി, ടൈറ്റ്സ്-ബോഡെ നിയമം പ്രവചിച്ച ദൂരത്തിനടുത്തൊന്നും ആയിരുന്നില്ല നെപ്റ്റ്യൂൺ പരിക്രമണം ചെയ്തിരുന്നതായി കണ്ടെത്തിയത്. ഇന്നുവരെ ആ നിയമത്തിന് ശാസ്ത്രീയമായ വിശദീകരണമൊന്നും കണ്ടെത്തിയിട്ടില്ല, അത് യാദൃച്ഛികമായി സംഭവിച്ചതാണെന്നാണ് മിക്ക ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞരുടേയും അഭിപ്രായം.&lt;ref&gt;{{cite web
  |title=Is it a coincidence that most of the planets fall within the Titius-Bode law's boundaries? 
  |work=astronomy.com
  |url=http://www.astronomy.com/asy/default.aspx?c=a&amp;id=4494
  |accessdate=2007-10-16}}&lt;/ref&gt;

കൃത്യമായി ആരാണ് &quot;ഛിന്നഗ്രഹ വലയം&quot; (&quot;asteroid belt&quot;) എന്ന വാക്ക് ഉപയോഗിക്കാൻ തുടങ്ങിയതെന്ന് വ്യക്താമായി അറിവില്ലെങ്കിലും 1850 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ തന്നെ ഈ രീതിയിൽ ഉപയോഗിക്കാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. 1850 ലെ അലക്സാണ്ടർ വോൺ ഹംബോൾട്ടിന്റെ ''കോസ്മോസ്'' ന്റെ വിവർത്തനത്തിൽ ഇത് ഇംഗ്ലീഷിൽ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതായി കാണാം.&lt;ref&gt;{{cite book|author=von Humboldt, Alexander|title= Cosmos: A Sketch of a Physical Description of the Universe|volume=1|publisher=Harper &amp; Brothers, New York (NY)|year= 1850|pages=44|isbn=0801855039}}&lt;/ref&gt; റോബർട്ട് ജെയിംസ് മാനിന്റെ (Robert James Mann) ''സ്വർഗ്ഗ വിജ്ഞാനത്തിലേക്കുള്ള വഴികാട്ടി'' (''A Guide to the Knowledge of the Heavens'') എന്ന രചനയിലും സമാന സൂചനകൾ കാണാം.&lt;ref&gt;{{cite book|author=Mann, Robert James|title=A Guide to the Knowledge of the Heavens|publisher=Jarrold|year=1852|pages=171}} and 1853, p. 216&lt;/ref&gt; അമേരിക്കൻ ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ ബെഞ്ചമിൻ പെഴ്സ് (Benjamin Peirce) ഈ വാക്ക് കടമെടുക്കുകയും അതിന് നല്ല പ്രചാരം ലഭിക്കുന്നതിന് കാരണമാകുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;ENPJ1857&quot;&gt;{{cite journal 
|url=http://books.google.com/?id=hhQAAAAAMAAJ&amp;pg=PA191&amp;dq=asteroid+belt
|title=Further Investigation relative to the form, the magnitude, the mass, and the orbit of the Asteroid Planets
|journal=The Edinburgh New Philosophical Journal
|volume=5
|date=January–April 1857
|page=191}}: &quot;[Professor Peirce] then observed that the analogy between the ring of Saturn and the belt of the asteroids was worthy of notice.&quot;&lt;/ref&gt; 1868 ആയപ്പോഴേക്കും കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ട ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ എണ്ണം നൂറിൽ എത്തി. 1891 ൽ മാക്സ് വോൾഫ് ജ്യോതിർഛായാഗ്രഹണത്തിന് (astrophotography‌) തുടക്കം കുറിച്ചതോടെ കണ്ടുപിടിക്കപ്പെടുന്നവയുടെ എണ്ണം പിന്നേയും പൊടുന്നനെ വർദ്ധിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite web | first=David W. | last=Hughes | year=2007 | url=http://www.open2.net/sciencetechnologynature/planetsbeyond/asteroids/history.html | title=A Brief History of Asteroid Spotting | publisher=BBC | accessdate=2007-04-20 | archive-date=2011-06-11 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110611093414/http://www.open2.net/sciencetechnologynature/planetsbeyond/asteroids/history.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 1921 ഓടെ 1,000 എണ്ണവും 1981 ഓടെ 10,000 എണ്ണവും&lt;ref&gt;[http://www.youtube.com/watch?v=S_d-gs0WoUw Asteroid Discovery From 1980 - 2010]&lt;/ref&gt; 2000 ഓടെ 100,000 എണ്ണവും കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;[http://www.minorplanetcenter.org/iau/lists/ArchiveStatistics.html MPC Archive Statistics]&lt;/ref&gt; നിലവിൽ ഇവയെ നിരീക്ഷിക്കുന്ന ആധുനിക വാനനിരീക്ഷണ സങ്കേതങ്ങൾ യാന്ത്രികമായി കണ്ടെത്തുന്ന രീതി ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നതിനാൽ എണ്ണം പിന്നേയും വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്.

==ഉല്പത്തി==
[[Image:Main belt i vs a.png|thumb|300px|right|ഛിന്നഗ്രഹ വലയം ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ പരിക്രമണ തലത്തിന്റെ ചെരിവുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ. പ്രധാന വലയത്തെ ചുവപ്പ്, നീല നിറങ്ങളിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്നു.]]

===രൂപീകരണം===
ചൊവ്വയ്ക്കും വ്യാഴത്തിനുമിടയിലുണ്ടായിരുന്ന ഒരു ഗ്രഹത്തിന്റെ ഖണ്ഡങ്ങളായിരിക്കും സീറീസും പാളസും എന്നായിരുന്നു 1802 ൽ പാളസ് കണ്ടെത്തിയതിനു കുറച്ച് നാൾ കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ഹെന്രിച്ച് ഒൽബേർസ് വില്യം ഹെർഷലിനോട് അഭിപ്രായപ്പെട്ടത്. ദശലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ആന്തരിക പൊട്ടിത്തേറിയോ വാൽനക്ഷത്രവുമായുള്ള കൂട്ടിയിടിയോ ഗ്രഹത്തിനു സംഭവിച്ചിരിക്കാമെന്നുമായിരുന്നു നിഗമനം.&lt;ref&gt;{{cite web|title=A Brief History of Asteroid Spotting|work=Open2.net|url=http://www.open2.net/sciencetechnologynature/planetsbeyond/asteroids/history.html|accessdate=2007-05-15|archive-date=2011-06-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20110611093414/http://www.open2.net/sciencetechnologynature/planetsbeyond/asteroids/history.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; പിന്നീട് ഈ സിദ്ധാന്തം പിന്തള്ളപ്പെട്ടു. എല്ലാം കൂട്ടിയാലും ഭൂമിയുടെ ചന്ദ്രന്റെ പിണ്ഡത്തിന്റെ മൊത്തം ഭാരത്തിന്റെ 4 ശതമാനം മാത്രം വരുന്നതും ഗ്രഹത്തിന്റെ തകർച്ചക്ക് വലിയ ഊർജ്ജം ആവശ്യമാനെന്നതിനാലുമായിരുന്നു ഈ സിദ്ധാന്തം പിന്തള്ളപ്പെട്ടത്. അവയുടെ രാസഘടനകൾ തമ്മിലുള്ള അന്തരവും അവ ഒരേ ഗ്രഹത്തിൽ നിന്നുള്ള വാദത്തെ പിന്തുണക്കുന്നില്ലായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web
  | author=Masetti, M.; and Mukai, K.
  | date=December 1, 2005
  | url=http://imagine.gsfc.nasa.gov/docs/ask_astro/answers/980810a.html
  | title=Origin of the Asteroid Belt 
  | publisher=NASA Goddard Spaceflight Center
  | accessdate=2007-04-25
}}&lt;/ref&gt; ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ  ഒരു ആദി ഗ്രഹത്തിൽ നിന്നും വേർപ്പെട്ട് വന്നതല്ലെന്നു അവ ഒരിക്കലും ഒരു ഗ്രഹത്തിന്റെയും ഭാഗമായിരുന്നില്ലെന്നും നിലവിൽ ഭൂരിഭാഗം ശാസ്ത്രജ്ഞരും അംഗീകരിക്കുന്ന കാര്യമാണ്.

ആദി സൗരനെബുലയിൽ നിന്നാണ് സൗരയൂഥത്തിലെ ഗ്രഹങ്ങൾ ഉണ്ടായതെന്ന സിദ്ധാന്തമാണ് പരക്കെ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്: നക്ഷത്രാന്തരീയ ധൂളികളും വാതകങ്ങളും ഗുരുത്വബലത്തിന്റെ പ്രേരകത്താൽ ഒരുമിച്ച് കൂടി കറങ്ങുന്ന ഡിക്സ് രൂപപ്പെടുകയും പിന്നേയും പദാർത്ഥങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് കൂടി സൂര്യനും ഗ്രഹങ്ങളും രൂപം കൊള്ളുകയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web
  | last = Watanabe
  | first = Susan
  | date = July 20, 2001
  | url = http://www.jpl.nasa.gov/news/features.cfm?feature=520
  | title = Mysteries of the Solar Nebula
  | publisher = NASA
  | accessdate = 2007-04-02
  | archive-date = 2012-01-17
  | archive-url = https://web.archive.org/web/20120117093701/http://www.jpl.nasa.gov/news/features.cfm?feature=520
  | url-status = dead
  }}&lt;/ref&gt; സൗരയൂഥ ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഏതാനും ദശലക്ഷം വർഷങ്ങളിൽ ഈ ഒരുമിച്ച് കൂടൽ പ്രക്രിയ ഫലമായി പദാർത്ഥങ്ങളുടെ ചെറുവലിപ്പത്തുലുള്ളവ രൂപം കൊള്ളുകയായിരുന്നു, പതിയെ അവയുടെ വലിപ്പം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. ആവശ്യത്തിന് പിണ്ഡം കൈവരിച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോൾ അവ ഗുരുത്വബലത്താൽ സമീപത്തുള്ള മറ്റ് പദാർത്ഥങ്ങളെ ആകർഷിക്കുകയും കൂടിച്ചേർന്ന് ധൂമഗ്രഹപദാർത്ഥങ്ങൾ രൂപം കൊള്ളുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന് സംഭവിച്ച ഗുരുത്വ അടിയൽ പാറ ഗ്രഹങ്ങളും വാതക ഭീമന്മാരും രൂപം കൊള്ളുന്നതിലേക്കെത്തിച്ചു.

ചൊവ്വയ്ക്കും വ്യാഴത്തിനുമിടയിലുള്ള മേഖലയിലെ ധൂമഗ്രഹപദാർത്ഥങ്ങളെ വ്യാഴത്തിന്റെ ഗുരുത്വബലം ശക്തമായി സംഭ്രമിപ്പിച്ചുക്കൊണ്ടിരുന്നതിനാൽ അവ കൂടിച്ചേർന്ന ഗ്രഹമായി മാറുന്നത് സംഭവിക്കാതിരുന്നതാകാം. ചിലപ്പോഴൊക്കെ കൂട്ടിയിടികളിലേർപ്പെട്ടുകോണ്ട് അവ സൂര്യനെ വലംവയ്ക്കുന്നത് തുടർന്നു.&lt;ref name=&quot;icarus153&quot;&gt;{{cite journal
  | author=Petit, J.-M.; Morbidelli, A.; and Chambers, J.
  | title=The Primordial Excitation and Clearing of the Asteroid Belt
  | journal=Icarus
  | year=2001
  | volume=153
  | pages=338–347
  | url=http://www.gps.caltech.edu/classes/ge133/reading/asteroids.pdf
  | format=PDF
  | accessdate=2007-03-22
  | doi=10.1006/icar.2001.6702
  | archive-date=2007-02-21
  | archive-url=https://web.archive.org/web/20070221085835/http://www.gps.caltech.edu/classes/ge133/reading/asteroids.pdf
  | url-status=dead
  }}&lt;/ref&gt; ഈ മേഖലയിലെ ഉയർന്ന കൂട്ടിയിടി നിരക്ക് അക്രീഷന് ശേഷവും ഗ്രഹധൂമപദാർത്ഥങ്ങൾ കൂടുതലായി തുടരുന്നതിന് കാരണമാകുകയും&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Edgar, R.; and Artymowicz, P.
  | title=Pumping of a Planetesimal Disc by a Rapidly Migrating Planet
  | journal=Monthly Notices of the Royal Astronomical Society
  | year=2004
  | volume=354
  | issue=3
  | pages=769–772
  | url=http://www.astro.su.se/~pawel/edgar+artymowicz.pdf
  | format=PDF
  | accessdate=2007-04-16
  | doi=10.1111/j.1365-2966.2004.08238.x
  | archiveurl=https://web.archive.org/web/20061010051148/http://www.astro.su.se/~pawel/edgar+artymowicz.pdf
  | archivedate=2006-10-10
  | url-status=live
  }}&lt;/ref&gt; ഗ്രഹം രൂപം കൊള്ളുന്നതിനെ തടയുകയും ചെയ്യുന്നു. ഈ മേഖലയിൽ വ്യാഴവുമായി പരിക്രമണം അനുരണനത്തിലാകുന്ന ഇടങ്ങളിൽ നിന്നൊക്കെ വസ്തുക്കൾ വ്യതിചലിച്ചു പോകുന്നു, ഈ രീതിയിൽ ആ മേഖലയിൽ നിരവധി പരിക്രമണ അനുരണന മേഖലകളുണ്ട്. രൂപീകരണത്തെ തുടർന്ന് വ്യാഴം സൗരയൂഥത്തിന്റെ അന്തർഭാഗത്തേക്ക് കുറച്ച് കൂടി നീങ്ങിയപ്പോൾ ഈ അനുരണന മേഖലകളും അതിനനുസരിച്ച് നീങ്ങുകയും വലയത്തിനകത്തെ അംഗസംഖ്യ വർദ്ധിക്കുകയും അവ തമ്മിലുള്ള ആപേക്ഷിക പ്രാവേഗങ്ങൾ വർദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite conference
 | first = E. R. D.
 | last = Scott
 | title=Constraints on Jupiter's Age and Formation Mechanism and the Nebula Lifetime from Chondrites and Asteroids
 | booktitle = Proceedings 37th Annual Lunar and Planetary Science Conference
 | publisher = Lunar and Planetary Society
 | date = March 13–17, 2006
 | location = League City, Texas
 | url =http://adsabs.harvard.edu/abs/2006LPI....37.2367S
 | accessdate = 2007-04-16
}}&lt;/ref&gt;

സൗരയൂഥത്തിന്റെ ആദ്യകാലത്ത് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളും നിശ്ചിതപരിമാണം ഉരുകിയ രൂപത്തിലായിരുന്നിരിക്കാം, ഇത് അവയിലെ മൂലകങ്ങൾ ഭാഗികമായോ പൂർണ്ണമായോ പിണ്ഡത്താൽ വേർതിരിക്കുന്നതിലേക്കെത്തിച്ചു. ചില മുൻഗാമികളിൽ അഗ്നിപർവ്വത പൊട്ടിത്തെറികൾക്ക് വിധേയമാകുകയും മാഗ്മാ സമുദ്രങ്ങൾ ഉണ്ടാകുകയും സംഭവിച്ചിരിക്കാം. എന്നാൽ വലിയ ഗ്രഹങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി ചെറുവലിപ്പം മാത്രമായതിനാൽ പെട്ടെന്ന് തണുക്കലിന് വിധേയമാകുകയായിരുന്നു, ഏതാണ്ട് 450 കോടി വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് തന്നെ അവ ഈ രീതിയിൽ തണുത്തു, അതായത് രൂപീകരികരണത്തിന് ഏതാനും ദശലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം തന്നെ അത് സംഭവിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Taylor, G. J.; Keil, K.; McCoy, T.; Haack, H.; and Scott, E. R. D.
  | title=Asteroid differentiation - Pyroclastic volcanism to magma oceans
  | journal=Meteoritics
  | year=1993
  | volume=28
  | issue=1
  | pages=34–52
  | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1993Metic..28...34T
  | accessdate=2007-04-19 }}&lt;/ref&gt;  4 വെസ്റ്റ എന്ന ഛിന്നഗ്രഹത്തിൽ നിന്നുള്ളതെന്ന കരുതപ്പെടുന്ന, അന്റാർട്ടിക്കയിലെ  ഉൽക്കാവർഷത്തിൽ നിന്ന് ലഭിച്ച സിർക്കോൺ (zircon) പരലുകൾ 2007 ഓഗസ്റ്റിൽ പരിശോധിച്ചതിൽ നിന്നും മനസ്സിലാകുന്നത് ആ ഛിന്നഗ്രഹവും അതുപോലെ മറ്റുള്ള ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളും സൗരയൂഥരൂപീകരണത്തിന് പത്ത് ലക്ഷം വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞപ്പോൾ തന്നെ രൂപപ്പെട്ടിരുന്നു എന്നാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web|title=U of T researchers discover clues to early solar system|author=Kelly, Karen|year=2007|work=University of Toronto|url=http://webapps.utsc.utoronto.ca/ose/story.php?id=665|accessdate=2010-07-12|archive-date=2012-02-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20120229160619/http://webapps.utsc.utoronto.ca/ose/story.php?id=665|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

===പരിണാമം===
ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളെ ആദി സൗരയൂഥത്തിന്റെ മാതൃക വസ്തുക്കളായി കാണാൻ കഴിയില്ല. ആദ്യകാലത്ത് സംഭവിച്ച ആന്തരീക തപീകരണം, കൂട്ടിയിടികൾ വഴി ഉപരിതലം ഉരുകുക, ബഹിരാകാശ വികിരണങ്ങൾ വഴി സംഭവിക്കുന്ന മാറ്റങ്ങൾ, ചെറു ഉൽക്കകളുടെ വർഷം തുടങ്ങിയ നിരവധി പരിണാമങ്ങൾക്ക് അവയും വിധേയമായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;
{{cite web|title=Asteroid Space Weathering and Regolith Evolution|author=Clark, B. E.; Hapke, B.; Pieters, C.; and Britt, D.|work=University of Arizona|year=2002|url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2002aste.conf..585C|accessdate=2007-11-08}}
{{cite web|title=The Spectral and Physical Properties of Metal in Meteorite Assemblages: Implications for Asteroid Surface Materials|author=Gaffey, Michael J. |year=1996|url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1986Icar...66..468G|accessdate=2007-11-08}}
{{cite web|title= Thermal alteration of asteroids: evidence from meteorites|author=Keil, K.|work=Planetary and Space Science|url=http://www.ingentaconnect.com/content/els/00320633/2000/00000048/00000010/art00054|year=2000
|accessdate=2007-11-08}}
{{cite web|title=Impact of ions and micrometeorites on mineral surfaces: Reflectance changes and production of atmospheric species in airless solar system bodies|author=Baragiola, R. A.; Duke, C. A.; Loeffler, M.; McFadden, L. A.; and Sheffield, J.|year=2003|url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2003EAEJA.....7709B|accessdate=2007-11-08}}
&lt;/ref&gt; അതേ സമയം ചില ശാസ്ത്രജ്ഞർ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളെ സൗരയൂഥത്തിൽ ശേഷിക്കുന്ന ധൂമഗ്രഹപദാർത്ഥങ്ങളായി കരുതുന്നു,&lt;ref&gt;{{cite web|title=From Dust to Planetesimals: Workshop at Ringberg Castle Germany|year=2006|url=http://www.mpia-hd.mpg.de/homes/fdtp/talks/index.html|accessdate=2007-11-08|archive-date=2012-01-24|archive-url=https://www.webcitation.org/64v3xcFJQ?url=http://www.mpia-hd.mpg.de/homes/fdtp/talks/index.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ഇതിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായ അഭിപ്രായവും ഉള്ളവരുമുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Asteroid 433 Eros and partially differentiated planetesimals: bulk depletion versus surface depletion of sulfur|author=Kracher, A.|work=Ames Laboratory|year=2005|url=http://www.cosis.net/abstracts/EGU05/03788/EGU05-J-03788.pdf|format=PDF|accessdate=2007-11-08|archive-date=2007-11-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20071128200221/http://www.cosis.net/abstracts/EGU05/03788/EGU05-J-03788.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

നിലവിലുള്ള ഛിന്നഗ്രഹ വലയം ആദിയിൽ നിലനിന്നിരുന്നതിന്റെ ചെറിഭാഗം മാത്രമാണെന്ന് കരുതുന്നു. ആദ്യകാലത്ത് നിലനിന്നിരുന്നവയുടെ മൊത്തം പിണ്ഡം ഭൂമിയുടെ പിണ്ഡത്തോളം വരുമെന്നാണ് കമ്പ്യൂട്ടർ അനുകരണങ്ങളിൽ നിന്നും മനസ്സിലാകുന്നത്. രൂപീകരണത്തിന് ദശലക്ഷം വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞപ്പോൾ  ഗുരുത്വബലത്തിന്റെ സംഭ്രമങ്ങളാൽ മേഖലയിൽ പദാർത്ഥങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും നഷ്ടപ്പെടുകയും തുടക്കത്തിലുണ്ടായിരുന്നതിന്റെ 0.1% കുറഞ്ഞ അളവ് മാത്രം ശേഷിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;icarus153&quot; /&gt; രൂപീകരണത്തിനു ശേഷം അവിടെ വിതരണം ചെയ്യപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ വലിപ്പത്തിൽ കാര്യമായ മാറ്റമൊന്നു വന്നിട്ടില്ല, പ്രധാന വലയത്തിലെ സാധാരണ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ വലിപ്പം കാര്യമായി കൂടുകയോ കുറയുകയോ ചെയ്തിട്ടുമില്ല.&lt;ref&gt;{{cite news
  | first=Lori
  | last=Stiles
  | title=Asteroids Caused the Early Inner Solar System Cataclysm 
  | publisher=University of Arizona News
  |date=September 15, 2005 
  | url=http://uanews.org/cgi-bin/WebObjects/UANews.woa/7/wa/SRStoryDetails?ArticleID=11692
  | accessdate=2007-04-18 }}&lt;/ref&gt;

2.06 ആസ്ട്രോണമിക്കൽ യൂണിറ്റ് അകലെയുള്ള വ്യാഴവുമായി 4:1 പരിക്രമണ അനുരണനം വരുന്ന മേഖലലെയെ പ്രധാന വലയത്തിന്റെ ആന്തര അതിർത്തിയായി കണക്കിലെടുക്കാം. അവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന വസ്തുക്കളെ വ്യാഴം വ്യതിചലിപ്പിച്ച് അസ്ഥിരമായ പരിക്രമണത്തിലേക്ക് തള്ളിവിടുന്നു. ഈ അതിർത്തിക്കുളിൽ രൂപപ്പെട്ട ഭൂരിഭാഗം എണ്ണത്തേയും സൗരയൂഥത്തിന്റെ ആദ്യകാലത്തുതന്നെ ചൊവ്വ തുടച്ചു നീക്കുകയോ അതിന്റെ ഗുരുത്വ സംഭ്രമങ്ങളാൽ തെറിപ്പിച്ച് കളയുകയോ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web
  | author=Alfvén, H.; and Arrhenius, G.
  | year=1976
  | url=http://history.nasa.gov/SP-345/ch4.htm
  | title=The Small Bodies
  | work=SP-345 Evolution of the Solar System
  | publisher=NASA
  | accessdate=2007-04-12
  | archive-date=2007-05-13
  | archive-url=https://web.archive.org/web/20070513081833/http://history.nasa.gov/SP-345/ch4.htm
  | url-status=dead
  }}&lt;/ref&gt; 4:1 അനുരണന മേഖലയേക്കാൾ അടുത്ത് കിടക്കുന്നവയാണ് ഹംഗേറിയ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളെങ്കിലും അവയുടെ ഉയർ പരിക്രമണതല ചെരിവ് നിമിത്തം വലിയ രീതിയിലുള്ള വ്യതിചലനങ്ങൾക്ക് വിധേയമാകാറില്ല.&lt;ref&gt;[http://adsabs.harvard.edu/abs/1990JRASC..84..123S The Hungaria group of minor planets]&lt;/ref&gt;

പ്രധാന വലയം രൂപപ്പെട്ട അവസരത്തിൽ 2.7 ആസ്ട്രോണമിക്കൽ യൂണിറ്റ് അകലെ ഒരു &quot;ഹിമരേഖ&quot;, അതായത് ഖനീഭവന നിലയ്ക്ക് (condensation point) താഴെ വരുന്ന മേഖല, രൂപപ്പെട്ടിരുന്നു. ഈ മേഖലയ്ക്കപ്പുറം രൂപപ്പെട്ട ധൂമഗ്രഹപദാർത്ഥങ്ങൾക്ക് ഹിമ ശേഖരണം സാധ്യമായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Lecar, M.; Podolak, M.; Sasselov, D.; and Chiang, E.
  | title=Infrared cirrus - New components of the extended infrared emission
  | journal=The Astrophysical Journal
  | year=2006
  | volume=640
  | pages=1115–1118
  | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1984ApJ...278L..19L
  | accessdate=2007-04-11
  | doi=10.1086/500287 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news
  | first=Phil
  | last=Berardelli
  | title=Main-Belt Comets May Have Been Source Of Earths Water
  | publisher=Space Daily
  | date=March 23, 2006
  | url=http://www.spacedaily.com/reports/Main_Belt_Comets_May_Have_Been_Source_Of_Earths_Water.html
  | accessdate=2007-10-27
  | archive-date=2011-08-16
  | archive-url=https://web.archive.org/web/20110816083413/http://www.spacedaily.com/reports/Main_Belt_Comets_May_Have_Been_Source_Of_Earths_Water.html
  | url-status=dead
  }}&lt;/ref&gt; ഭൂമിയിലെ ജലത്തിന് കാരണക്കാരാണെന്ന് കരുതുന്ന ഒരു കൂട്ടം വാൽനക്ഷത്രങ്ങളെ ഈ മേഖലയ്ക്കപ്പുറം ഉള്ളതായി കണ്ടെത്തിയെന്ന് 2006 ൽ പ്രഖ്യാപനം വന്നിരുന്നു. ഭൗമ രൂപീകരണ വേളയിൽ ഭൂമിയിൽ ഇന്നത്തെ സമുദ്രങ്ങൾ രൂപം കൊള്ളാനാവശ്യമായ ജലബാഷ്പം ഉണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നാണ് ചില മാതൃകകൾ കാണിക്കുന്നത്, അതനുസരിച്ച് വാൽനക്ഷത്ര കൂട്ടിയിടി പോലെ ഏതെങ്കിലും പുറം സ്രോതസ്സുകളായിരിക്കണം ജലം സംഭാവന ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{cite web
  | last = Lakdawalla
  | first = Emily
  | date = April 28, 2006
  | url = http://www.planetary.org/blog/article/00000551/
  | title = Discovery of a Whole New Type of Comet
  | publisher = The Planetary Society
  | accessdate = 2007-04-20
  | archiveurl = https://web.archive.org/web/20060518001006/http://www.planetary.org/blog/article/00000551/
  | archivedate = 2006-05-18
  | url-status = live
  }}&lt;/ref&gt;

==ഭൗതികഗുണങ്ങൾ==
[[Image:951 Gaspra.jpg|thumb|951 ഗാസ്പ്ര (951 Gaspra) എന്ന ഛിന്നഗ്രഹം, ഇതാണ് ഒരു ബഹിരാകാശ പേടകം ആദ്യമായി ചിത്രം പകർത്തിയ ഛിന്നഗ്രഹം. 1991 ൽ പേടകം കടന്നുപോയപ്പോൾ പകർത്തിയത് (നിറങ്ങൾ വിപുലീകരിച്ചിരിക്കുന്നു).]]
[[Image:AllendeMeteorite.jpg|right|thumb|1969 ൽ മെക്സിക്കോയിൽ പതിച്ച അലെൻഡെ ഉൽക്ക (Allende Meteorite), കാർബണിക കോണ്ഡ്രൈറ്റാണ് ഈ ഉൽക്ക.]]

വർണ്ണിക്കപ്പെടുന്ന ഭാവനകളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി ഛിന്നഗ്രഹ വലയ മേഖലയിൽ കൂടുതലും ഒഴിഞ്ഞ സ്ഥലമാണുള്ളത്. വളരെ വിശാലമായ മേഖലയിൽ അവ വിതരണം ചെയ്യപ്പെട്ടിരിക്കുകയാണ്, കൃത്യമായ ലക്ഷ്യവച്ച് നീങ്ങിയാലല്ലാതെ ഒരു ഛിന്നഗ്രഹത്തിനടുത്ത് എത്തിച്ചേരാൻ സാധിക്കില്ല. അതേ സമയം വളരെയധികം ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുണ്ടെന്ന് അറിയുന്ന കാര്യമാണ്. കുറഞ്ഞ വലിപ്പത്തിനുള്ള പരിധിയനിസരിച്ച് ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വരെ അവയുണ്ടാകും. 100 കിലോമീറ്ററിൽ കൂടുതൽ വ്യാസമുള്ള 200 ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളെ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്,&lt;ref&gt;{{cite web
  | last = Yeomans
  | first = Donald K.
  | date = April 26, 2007
  | url = http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb_query.cgi
  | title = JPL Small-Body Database Search Engine 
  | publisher = NASA JPL
  | accessdate = 2007-04-26
}} &amp;mdash; search for asteroids in the main belt regions with a diameter&amp;nbsp;&gt;100.&lt;/ref&gt; 1 കിലോമീറ്ററോ അതിലധികമോ വ്യാസമുള്ള 700,000 മുതൽ 17 ലക്ഷം വരെ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുണ്ടെന്ന് ഇൻഫ്രാറെഡ് വികിരണങ്ങൾ വഴിയുള്ള മാപനങ്ങളിൽ നിന്നും  വ്യക്തമായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Tedesco, E. F.; and Desert, F.-X.
  | title=The Infrared Space Observatory Deep Asteroid Search
  | journal=The Astronomical Journal
  | year=2002
  | volume=123
  | issue=4
  | pages=2070–2082
  | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2002AJ....123.2070T
  | accessdate=2010-07-12  | doi = 10.1086/339482
}}&lt;/ref&gt; ശരാശരി 16 ഓടെ 11 നും 19 നും ഇടയിലാണ് അറിയുന്ന ഭൂരിഭാഗം ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടേയും ദൃശ്യകാന്തിമാനം.&lt;ref name=&quot;mpc&quot; /&gt;

3.0×10&lt;sup&gt;21&lt;/sup&gt; നും 3.6×10&lt;sup&gt;21&lt;/sup&gt; നും ഇടയിലാണ് ഛിന്നഗ്രഹ വലയത്തിന്റെ ആകെ പിണ്ഡം എന്ന് കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, ഇത് വെറും ഭൂമിയുടെ ചന്ദ്രന്റെ 4 ശതമാനം മാത്രമാണ്.&lt;ref name=&quot;Krasinskyetal2002&quot;&gt;{{cite journal| authorlink= Georgij A. Krasinsky | first=G. A. | last= Krasinsky | coauthors=[[Elena V. Pitjeva|Pitjeva, E. V.]]; Vasilyev, M. V.; Yagudina, and E. I. | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2002Icar..158...98K| title=Hidden Mass in the Asteroid Belt| journal=Icarus| volume=158| issue=1| pages=98–105| month= July| year= 2002| doi=10.1006/icar.2002.6837}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Pitjeva2005&quot;&gt;{{cite journal | last= Pitjeva | first= E. V. | authorlink= Elena V. Pitjeva | title= High-Precision Ephemerides of Planets—EPM and Determination of Some Astronomical Constants | journal= Solar System Research | year= 2005 | volume= 39 | issue= 3 | pages= 176 | url= http://iau-comm4.jpl.nasa.gov/EPM2004.pdf | format= [[PDF]] | doi= 10.1007/s11208-005-0033-2 | access-date= 2010-10-20 | archive-date= 2008-10-31 | archive-url= https://web.archive.org/web/20081031065523/http://iau-comm4.jpl.nasa.gov/EPM2004.pdf | url-status= dead }}&lt;/ref&gt; മൊത്തം പിണ്ഡത്തിന്റെ പാതിയും  സീറീസ്, 4 വെസ്റ്റ, 2 പാളസ്, 10 ഹൈഗിയ എന്നീ വലിയ നാലെണ്ണത്തിന്റെ വകയാണ്, സീറിസിന്റേത് മാത്രം മൂന്നിലൊന്ന് വരും.&lt;ref name=&quot;halfmass&quot;&gt;For recent estimates of the masses of [[Ceres (dwarf planet)|Ceres]], [[4 Vesta]], [[2 Pallas]] and [[10 Hygiea]], see the references in the infoboxes of their respective articles.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;jplsbdb&quot;/&gt; 2.766 ആസ്ട്രോണമിക്കൾ യൂണിറ്റ് അകലെയാണ് സീറീസ് പരിക്രമണം ചെയ്യുന്നത്, ഇത് ഏതാണ്ട് 2.8 ആസ്ട്രോണമിക്കൽ ദൂരം അകലെയുള്ള വലയത്തിന്റെ പിണ്ഡം കേന്ദ്രത്തിന് സമീപമാണ്.&lt;ref name=&quot;mnras244&quot;&gt;{{cite journal
  | author=McBride, N.; and Hughes, D. W.
  | title=The spatial density of asteroids and its variation with asteroidal mass
  | journal=Monthly Notices of the Royal Astronomical Society
  | year=1990
  | volume=244
  | pages=513–520
  | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1990MNRAS.244..513M
  | accessdate=2007-04-19 }}&lt;/ref&gt;

===ഘടന===
നിലവിൽ വലയത്തിൽ മൂന്ന് തരത്തിലുള്ള ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളാണുള്ളത്: സി-ടൈപ്പ് അഥവാ കാർബണീക്കമായ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ, എസ്-ടൈപ്പ് അഥവാ സിലിക്കേറ്റ് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ, എം-ടൈപ്പ് അഥവാ ലോഹീയ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ.

കാർബണീകമായ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ പേര് സൂചിപ്പിക്കന്നത് പോലെ കാർബണിനാൽ സമ്പുഷ്ടമായവയാണ്, വലയത്തിന്റെ പുറം മേഖലകളിലാണ് ഇവ കൂടുതലുള്ളത്.&lt;ref name=&quot;ApJ133&quot;&gt;{{cite journal
 | author=Wiegert, P.; Balam, D.; Moss, A.; Veillet, C.; Connors, M.; and Shelton, I.
 | title=Evidence for a Color Dependence in the Size Distribution of Main-Belt Asteroids
 | journal=The Astronomical Journal
 | year=2007
 | volume=133
 | issue=4
 | pages=1609–1614
 | url=http://astro.uwo.ca/~wiegert/papers/2007AJ.133.1609.pdf
 | accessdate=2008-09-06  | doi = 10.1086/512128
 | format=abstract
}}&lt;/ref&gt; ദൃശ്യമാകുന്ന 75 ശതമാനം ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളും ഈ തരത്തിൽ പെട്ടവയാണ്. ചുവപ്പ് ചായയാണ് ഇവയ്ക്ക് കൂടാതെ കുറഞ്ഞ ആൽബിഡോയുമാണ് ഉണ്ടായിരിക്കുക. കാർബണീകമായ കോണ്ട്രൈറ്റ് ഉൽക്കാശിലകളെ പോലെയുള്ള ഉപരിതല രാസഘടനയാണ് ഇവയുടേതും. ലഘു മൂലകങ്ങൾ മാത്രം അടങ്ങിയതും ബാഷ്പീകരണ വസ്തുക്കൾ നഷ്ടപ്പെട്ടതുമായ ഇവയുടെ വർണ്ണരാജി രാസപരമായി ആദ്യകാല സൗരയൂഥത്തിലെ അവസ്ഥയോട് ചേർന്നു നിൽക്കുന്നു.

2.5 ആസ്ട്രോണമിക്കൽ യൂണിറ്റ് അകലെ വലയത്തിന്റെ ആന്തര ഭാഗത്താണ് എസ്-ടൈപ്പ് അഥവാ സിലിക്കേറ്റ് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;ApJ133&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal
 | last = Clark
 | first = B. E.
 | title=New News and the Competing Views of Asteroid Belt Geology
 | journal=Lunar and Planetary Science
 | year=1996
 | volume=27
 | pages=225–226
 | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1996LPI....27..225C
 | accessdate=2007-03-27 }}&lt;/ref&gt; സിലിക്കേറ്റുകളുടേയും അല്പം ലോഹങ്ങളുടേയും സാന്നിദ്ധ്യമണ് ഇവയുടെ വർണ്ണരാജിയിൽ തെളിയുന്നത്, കാർബണീക സംയുക്തങ്ങൾ വലിയ അളവിലില്ല. ആദ്യ കാലങ്ങളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമാകുന്ന തരത്തിൽ അവയുടെ പദാർത്ഥങ്ങൾക്ക് മാറ്റം സംഭവിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നാണ് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്, ഉരുകൽ വഴിയും പുനഃക്രമീകരങ്ങൾ വഴിയുമായിരിക്കും അങ്ങനെ സംഭവിച്ചിരിക്കുക. താരതമ്യേന ഉയർന്ന ആൽബിഡോ ഇവയ്ക്കുണ്ട്, ഛിന്നഗ്രഹ സമൂഹത്തിന്റെ 17 ശതമാനത്തോളമാണ് ഇവയുള്ളത്.

ലോഹ സമ്പുഷ്ടമായ എം-ടൈപ്പ് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ 8 ശതമാനത്തോളം വരും; ഇരുമ്പ്-നിക്കൽ വർണ്ണരാജിയാണ് ഇവയ്ക്കുള്ളത്. ലോഹ കാമ്പുള്ള ജനകവസ്തുക്കളുടെ കൂട്ടിയിടികൾ വഴിയാണ് ഇവയിലെ ചിലത് രൂപപ്പെട്ടിരിക്കുക. അതേ സമയം ഇതേ രൂപഭാവം പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന സിലിക്കേറ്റ് സംയുക്തങ്ങളുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന് 22 കാളിയോപ്പ് (22 Kalliope) എന്ന വലിയ എം-ടൈപ്പ് ഛിന്നഗ്രഹം പ്രധാനമായും ലോഹങ്ങൾ അടങ്ങിയതല്ലെന്നാണ് മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Margot, J. L.; and Brown, M. E.
  | title=A Low-Density M-type Asteroid in the Main Belt
  | journal=Science
  | year=2003
  | volume=300
  | issue=5627
  | pages=1939–1942
  | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2003Sci...300.1939M
  | accessdate=2007-04-10  | doi = 10.1126/science.1085844
  | pmid=12817147
}}&lt;/ref&gt; വലയത്തിനകത്ത് സെമി-മേജർ അക്ഷം 2.7 ആസ്ട്രോണമിക്കൽ യൂണിറ്റ് അകലം വരുന്ന ഇടങ്ങളിലാണ് ഇവയുടെ വിതരണം കൂടുതലായി കാണുന്നത്.&lt;ref name=&quot;lang2003&quot;&gt;{{cite web
  | last = Lang
  | first = Kenneth R.
  | year = 2003
  | url = http://ase.tufts.edu/cosmos/print_images.asp?id=15
  | title = Asteroids and meteorites
  | publisher = NASA's Cosmos
  | accessdate = 2007-04-02
  | archive-date = 2017-03-03
  | archive-url = https://web.archive.org/web/20170303165208/http://ase.tufts.edu/cosmos/print_images.asp?id=15
  | url-status = dead
  }}&lt;/ref&gt; എം-ടൈപ്പ് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളെല്ലാം ഘടനാ പരമായി സദൃശ്യങ്ങളാണോ അതല്ല സി-ടൈപ്പ്, എസ്-ടൈപ്പ് തരങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്താനാവാത്തവയെ അക്കൂട്ടത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുകയാണോ എന്ന് വ്യക്തമല്ല.&lt;ref&gt;{{cite journal
 | author=Mueller, M.; Harris, A. W.; Delbo, M.; and the MIRSI Team
 | title=21 Lutetia and other M-types: Their sizes, albedos, and thermal properties from new IRTF measurements
 | journal=Bulletin of the American Astronomical Society
 | year=2005 | volume=37 | pages=627
 | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2005DPS....37.0702M
 | accessdate=2007-07-23 }}&lt;/ref&gt;

വി-ടൈപ്പ് അഥവാ ബാസാൾട്ടികമായ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ വളരെ കുറഞ്ഞിരിക്കുന്നത് അല്പം ആശ്ചര്യത്തിന് വക നൽകുന്ന കാര്യമാണ്.&lt;ref name=&quot;Duffard&quot;&gt;{{cite web|title=Two new basaltic asteroids in the Outer Main Belt|author=Duffard, R.; and Roig, F.|year=2007|url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2007arXiv0704.0230D|accessdate=2007-10-14}}&lt;/ref&gt; വെസ്റ്റ പോലെയുള്ള വലിയ വസ്തുക്കൾക്ക് പുറംതോടും മാന്റിലുമൊക്കെയുള്ള ഘടനയായിരിക്കും എന്നാണ് ഛിന്നഗ്രഹ രൂപീകരണം സിദ്ധാന്തങ്ങൾ മുന്നോട്ട് വയ്ക്കുന്നത്, അവയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ബാസാൾട്ടികമായ ശിലകളായിരിക്കും, അങ്ങനെ വരുമ്പോൾ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളിലെ പാതിയിൽ കൂടുതലും ബസാൾട്ടികമോ ഒലീവൈനികമോ ആയിരിക്കണം. അതേസമയം 99 ശതമാനം ബാസാൾട്ട് വസ്തുക്കളും അപ്രത്യക്ഷമാണെന്നാണ് നിരീക്ഷണങ്ങളിൽ നിന്ന് മനസ്സിലാകുന്നത്.&lt;ref name=&quot;olivine&quot;&gt;{{cite web|title=Strange Asteroids Baffle Scientists |author=Than, Ker |year=2007|work=space.com|url=http://www.space.com/scienceastronomy/070821_basalt_asteroid.html|accessdate=2007-10-14}}&lt;/ref&gt; 2001 വരെ കണ്ടെത്തിയ ബസാൾട്ടിക ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളെല്ലാം തന്നെ വെസ്റ്റയിൽ നിന്ന് രൂപപ്പെട്ടവയാണ് (അതുകൊണ്ടാണ് വി-ടൈപ്പ് എന്ന് വിളിക്കുന്നത്). എന്നാൽ അതുവരെ കണ്ടെത്തിയ ബസാൾട്ടിക ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഘടനയോട് കൂടിയ 1459 മാഗ്ന്യ (1459 Magnya)  ഛിന്നഗ്രഹത്തെ കണ്ടെത്തിയത് വ്യതസ്തമായ ഉല്പത്തിയെപ്പറ്റിയുള്ള സൂചന നൽകുന്നു.&lt;ref name=&quot;olivine&quot; /&gt; വെസ്റ്റയിൽ നിന്നല്ലാത്ത ബസാൾട്ടിക്ക് ഘടനയോടുകൂടിയ 7472 കുരമകിരി (7472 Kumakiri),  (10537) 1991 RY16 എന്നീ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളെ 2007 ൽ കണ്ടെത്തിയതോടു കൂടി വ്യത്യസ്ത ഉൽപ്പത്തിയെപ്പറ്റിയുള്ള സൂചനകൾക്ക് ആക്കം കൂടി. ഇവയാണ് ഇതുവരെ വലയത്തിന്റെ പുറംഭാഗത്ത് കണ്ടെത്തിയ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ.&lt;ref name=&quot;Duffard&quot; /&gt;

ഛിന്നഗ്രഹത്തിനകത്തെ താപനില സൂര്യനിൽ നിന്നുള്ള ദൂരത്തിനനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. ധൂളിപടലങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ താപനില 2.2 AU അകലത്തിൽ 200 കെൽവിൻ (−73 °C) മുതൽ 3.2 AU അകലെ 165 കെൽവിൻ (−108 °C) വരെയാണ്.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Low, F. J.; ''et al.''
  | title=Infrared cirrus - New components of the extended infrared emission
  | journal=Astrophysical Journal, Part 2 – Letters to the Editor
  | year=1984
  | volume=278
  | pages=L19–L22
  | url=http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/bib_query?1984ApJ...278L..19L
  | accessdate=2007-04-11
  | doi=10.1086/184213 }}&lt;/ref&gt; ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ കറങ്ങുന്നതിനാൽ ഉപരിതലത്തിന്റെ ഭാഗങ്ങൾ സൂര്യനഭിമുഖമായി വരികയും പിന്നീട് മാറി എതിർവശത്തും എത്തുന്നതിനനുസരിച്ച് താപനിലയയിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ടാകുന്നു.

===പ്രധാന വലയ ധൂമകേതുക്കൾ===
വലയത്തിന്റെ പുറം വശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടാത്ത പലവസ്തുക്കളും ധൂമകേതു സ്വഭാവം കാണിക്കുന്നുണ്ട്. സാധാരണ ധൂമകേതുക്കളെ പോലെ ഇവയുടെ പരിക്രമണം പഥം വിശദീകരിക്കുക എളുപ്പമല്ല, പുറം വശത്തുള്ള പല ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളും ഹിമത്താലുള്ളതാണ്, ചെറിയ കൂട്ടിയിടികൾ വഴി ഇവ ബാഷ്പീകരിക്കപ്പെടാറുണ്ട്. സാധാരണ ധൂമകേതുക്കളിൽ ഡ്യൂട്ടീരിയം-ഹൈഡ്രജൻ അനുപാതം വളരെ കുറവായതിനാൽ ഒരു പക്ഷെ പ്രധാന വലയത്തിലെ ധൂമകേതുക്കളായിരിക്കാം ഭൂമിയിലെ സമുദ്രജലത്തിന്റെ സ്രോതസ്സ്.&lt;ref&gt;[http://www.youtube.com/watch?v=B1W4NTmI5Bk Interview with David Jewitt]&lt;/ref&gt;

===പരിക്രമണങ്ങളും ഭ്രമണങ്ങളും===
[[Image:Main belt e vs a.png|thumb|upright=1.5|ഛിന്നഗ്രഹ വലയം ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ ഉത്കേന്ദ്രതയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ. പ്രധാന വലയം ചുവപ്പ്, നീല നിറങ്ങളിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്നു, ചുവപ്പ് നിറത്തിലുള്ളത് മർമ്മ ഭാഗമാണ്.]]

പ്രധാനവലയത്തിലെ ഭൂരിഭാഗം ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടേയും പരിക്രമണപഥത്തിന് 0.4 ൽ കുറഞ്ഞ ഉത്കേന്ദ്രതയും 30° യിൽ കുറഞ്ഞ ചെരിവുമാണുള്ളത്. 0.07 വരെ ഉത്കേന്ദ്രതയുള്ളതും 4° വരെ ചെരിവുള്ളതുമായ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;mpc&quot;&gt;{{cite web
  | last = Williams
  | first = Gareth
  |date=April 3, 2007
  | url = http://cfa-www.harvard.edu/iau/lists/MPDistribution.html
  | title = Distribution of the Minor Planets
  | publisher = Minor Planets Center
  | accessdate = 2007-04-15
}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾക്കൊക്കെ താരതമ്യേന വൃത്താകാരമായതും ക്രാന്തിവൃത്തത്തോട് ചേർന്നതുമായ പരിക്രമപഥങ്ങളുള്ളപ്പോൾ വളരെ ഉത്കേന്ദ്രതയുള്ളതും ക്രാന്തിവൃത്തതിന് വളരെ അകലെ എത്തുന്ന പരിക്രമണപഥത്തൊടു കൂടിയവയുമുണ്ട്.

ചിലപ്പോൾ പ്രധാന വലയം എന്നത് കൂടുതൽ അംഗസാന്ദ്രത കൂടുതാലായുള്ള &quot;കേന്ദ്ര&quot;ഭാഗത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ  ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ഇത് 2.06 AU നും 3.27 AU നും ഇടയിലായുള്ള 4:1, 2:1 കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവുകൾക്കിടയിലായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതും, 0.33 പരിക്രമണ ഉത്കേന്ദ്രതയുക്ക് താഴയുള്ളതും 20° താഴെ ചെരിഞ്ഞതുമായ പരിക്രമണ പഥത്തൊടു കൂടിയവയേയുമാണ് ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്.  ഈ &quot;കേന്ദ്ര&quot; ഭാഗത്താണ് സൗരയൂഥത്തിൽ പേര് നൽകപ്പെട്ടിട്ടുള്ള 93.4% ലഘു ഗ്രഹങ്ങളും (minor planets) കാണപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;basedon1&quot;&gt;This value was obtained by a simple count up of all bodies in that region using data for 120437 numbered minor planets from the [http://cfa-www.harvard.edu/iau/MPCORB.html Minor Planet Center orbit database], dated February 8, 2006.&lt;/ref&gt;

ഭ്രമണം ചെയ്യുന്നതിന് ഒരു പരിധിയുണ്ടെന്നാണ് പ്രധാനവലയത്തിനകത്തെ വലിയ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ ഭ്രമണങ്ങൾ നിരീക്ഷിക്കുകവഴി മനസ്സിലാകുന്നത്. 100 മീറ്ററിൽ കൂടുതൽ വ്യാസമുള്ള ഒരു ഛിന്നഗ്രഹത്തിനും 2.2 മണിക്കൂറിൽ കൂടിയ വേഗതയോടെയുള്ള ഭ്രമണം കാണപ്പെടുന്നില്ല. ഇതിനേക്കാൾ കൂടിയ വേഗത്തിൽ ഛിന്നഗ്രഹം ഭ്രമണം ചെയ്യുകയാണെങ്കിൽ അവയുടെ ഉപരിതലത്തിൽ പദാർത്ഥങ്ങളുടെ ജഡത്വം (inertia) അനുഭവപ്പെടുന്ന ഗുരുത്വാകർഷണത്തേക്കാൾ കൂടുതാലാകുകയും ഉപരിതലപദാർത്ഥങ്ങൾ പുറത്തേക്ക് തെറിച്ച് നഷ്ടമാകുകയും ചെയ്യും. അതേ സമയം ഉറച്ച ശരീരത്തോടു കൂടിയ വസ്തുക്കൾക്ക് ഇതിനേക്കാൾ വേഗത്തിലുള്ള ഭ്രമണം സാധ്യമാകേണ്ടതാണ്.100 മീറ്ററിൽ കൂടുതൽ വ്യാസമുള്ള ഭൂരിഭാഗം ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളും കൂട്ടിയിടികൾ വഴിയുള്ള അവശിഷ്ടങ്ങളുടെ പാറക്കൂമ്പാരമെന്നാണ് ഇതുവഴി മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web
  | last = Rossi
  | first = Alessandro
  | date = 2004-05-20
  | url = http://spaceguard.iasf-roma.inaf.it/tumblingstone/issues/current/eng/ast-day.htm
  | title = The mysteries of the asteroid rotation day
  | publisher = The Spaceguard Foundation
  | accessdate = 2007-04-09
  | archive-date = 2006-05-12
  | archive-url = https://web.archive.org/web/20060512060350/http://spaceguard.iasf-roma.inaf.it/tumblingstone/issues/current/eng/ast-day.htm
  | url-status = dead
  }}&lt;/ref&gt;

====കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവുകൾ====
[[Image:Kirkwood Gaps.svg|upright=1.5|thumb|പ്രധാന വലയത്തിലെ മർമ്മ ഭാഗത്തുള്ള ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ വിതരണമാണ് ചാർട്ടിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്നത്. വ്യാഴവുമായുള്ള പരിക്രമണം അനുരണനം വരുന്ന കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവുകൾ കറുത്ത അമ്പടയാളങ്ങൾ വഴി കാണിച്ചിരിക്കുന്നു.]]

ഛിന്നഗ്രഹത്തിന്റെ സെമി-മേജർ അക്ഷം അറിയുന്നതുവഴി സൂര്യനു ചുറ്റുമുള്ള അതിന്റെ പരിക്രമണപഥത്തെ കുറിച്ചുള്ള അറിവ് ലഭിക്കുന്നു, അതിന്റെ പരിക്രമണ ദൈർഘ്യത്തെ കുറിച്ച് അറിയാനും സാധിക്കുന്നു. ഇത്തരം വസ്തുക്കൾ പരിക്രമണം ചെയ്യുന്ന മേഖലയിൽ വിടവുകൾ കണ്ടെത്തിയതായി 1866 ൽ ഡാനിയേൽ കിർക്ക്‌വുഡ് പ്രഖ്യാപിക്കുകയുണ്ടായി. വ്യാഴത്തിന്റെ പരിക്രമണ ദൈർഘ്യത്തിന്റെ പൂർണ്ണ ഘടകങ്ങളായ പരിക്രമണ ദൈർഘ്യം വരുന്ന മേഖലകളായിരുന്നു അവ. ഗ്രഹത്തിൽ നിന്നുള്ള ഗുരുത്വബല സംഭ്രമങ്ങൾ ആ സ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നും വസ്തുക്കളെ നീക്കം ചെയ്യുന്നതായിരിക്കും എന്ന കാര്യവും അദ്ദേഹം മുന്നോട്ട് വച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | last=Fernie
  | first=J. Donald
  | title=The American Kepler
  | journal=The Americal Scientist
  | year=1999
  | volume=87
  | issue=5
  | pages=398
  | url=http://www.americanscientist.org/issues/pub/1999/9/the-american-kepler/2
  | accessdate=2007-02-04
  | archive-date=2017-06-21
  | archive-url=https://web.archive.org/web/20170621121158/http://www.americanscientist.org/issues/pub/1999/9/the-american-kepler/2
  | url-status=dead
  }}&lt;/ref&gt;

ഒരു ഛിന്നഗ്രഹത്തിന്റെ ശരാശരി പരിക്രമണ ദൈർഘ്യം വ്യാഴത്തിന്റെ പരിക്രമണ ദൈർഘ്യത്തിന്റെ പൂർണ്ണ ഘടകമാകുമ്പോൾ വാതക ഭീമനുമായി സമമായ-ചലന അനുരണനം സംഭവിക്കുകയും അത് ഛിന്നഗ്രഹത്തെ സംഭ്രമം ചെയ്യിക്കുന്ന രീതിയിൽ പരിക്രമണ ഘടകങ്ങളിൽ മാറ്റം വരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. വ്യാഴം കാലക്രമേണ നീങ്ങുന്നതിനനുസരിച്ചോ&lt;ref&gt;{{cite journal
 | author=Liou, Jer-Chyi; and Malhotra, Renu
 | title=Depletion of the Outer Asteroid Belt 
 | journal=Science | year=1997
 | volume=275 | issue=5298 | pages=375–377
 | url=http://www.sciencemag.org/cgi/content/full/275/5298/375
 | accessdate=2007-08-01  | doi = 10.1126/science.275.5298.375
 | pmid=8994031
}}&lt;/ref&gt; അതുമല്ലാതെ ഈ വിടവുകളിലേക്ക് കാലാനുസൃതമായോ കൂട്ടിയിടി ഫലമായോ അതുപോലെ മറ്റ് കാരണങ്ങളാലോ എത്തിപ്പെടുന്ന ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ അപ്പോഴുള്ളതിനേക്കാൽ വലുതോ ചെറുതോ ആയ സെമി-മേജർ അക്ഷമുള്ള പരിക്രമണം പഥത്തിലേക്ക് മാറ്റപ്പെടുന്നു.

ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ പരിക്രമണ പാതകൾ ദീർഘവൃത്താകാരങ്ങളായതിനാൽ ഈ വിടവുകൾ നേരിട്ട് തിരിച്ചറിയാൻ സാധിക്കില്ല, കൂടാതെ വിടവിന്റെ വ്യാസാർദ്ധത്തിനു തുല്യമായ അകലത്തിലൂടെ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ കടന്നുപോകുന്നതും വീക്ഷിക്കാൻ കഴിയും. ഈ വിടവുകളിലെ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ അംഗസാന്ദ്രതയ്ക്ക് ചുറ്റിലുമുള്ള മേഖലകളിലെ അംഗസാന്ദ്രതയോട് വലിയ വ്യത്യാസമൊന്നും കാണാനും സാധിക്കില്ല.&lt;ref name=&quot;mnras244&quot; /&gt;

പ്രധാന വിടവുകൾ വരുന്നത് വ്യാഴവുമായി 3:1, 5:2, 7:3, 2:1 പരിക്രമണ അനുരണനങ്ങൾ വരുന്നയിടങ്ങളിലാണ്. വ്യാഴം ഒരു പരിക്രമണം പൂർത്തിയാകുമ്പോഴേക്കും 3:1 കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവിൽ നിലനിൽക്കുന്ന ഒരു ഛിന്നഗ്രഹം മൂന്ന് തവണ പരിക്രമണം പൂർത്തിയാക്കും. മറ്റ് സെമി-മേജർ അക്ഷങ്ങളിലും ബലഹീനമായ അനുരണങ്ങൾ ഉണ്ടാകും, ഈ ഭാഗങ്ങളിൽ ചുറ്റിലുള്ളതിനേക്കാൾ കുറഞ്ഞ എണ്ണം ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളാണുണ്ടാകുക. ഉദാഹരണത്തിന് 2.71 AU അകലത്തിലത്തിലുള്ള ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ 8:3 എന്ന അനുരണനത്തിലായിരിക്കും.&lt;ref name=&quot;iau160&quot;&gt;{{cite conference
  | first = S.
  | last = Ferraz-Mello
  | title = Kirkwood Gaps and Resonant Groups
  | booktitle = proceedings of the 160th International Astronomical Union
  | pages = 175–188
  | publisher = Kluwer Academic Publishers
  | date = June 14–18, 1993
  | location = Belgirate, Italy
  | url = http://adsabs.harvard.edu/abs/1994IAUS..160..175F
  | accessdate = 2007-03-28 }}&lt;/ref&gt;

പ്രധാനപ്പെട്ട കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവുകൾ കണക്കിലെടുത്ത് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന മൂന്ന് മേഖലകൾ (zones) കണക്കാക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 4:1 (2.06 AU), 3:1 (2.5 AU) കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവുകൾക്കിടയിലാണ് മേഖല I. മേഖല I ന്റെ അതിർത്തി മുതൽ 5:2 (2.82 AU) കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവ് വരെയാണ് മേഖല II. മേഖല II ന്റെ അതിർത്തി മുതൽ 2:1 (3.28 AU) കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവ് വരെ മേഖല III സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite journal | last=Klacka
  | first=Jozef
  | title=Mass distribution in the asteroid belt
  | journal=Earth, Moon, and Planets
  | year=1992
  | volume=56
  | issue=1
  | pages=47–52
  | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1992EM&amp;P...56...47K
  | accessdate=2007-04-12 | doi=10.1007/BF00054599 }}&lt;/ref&gt;

പ്രധാന വലയത്തെ അകം, പുറം വലയങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ രണ്ടായി വിഭജിക്കാവുന്നതാണ്, 3:1 കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവിനേക്കാൾ (2.5 AU) ചൊവ്വോയോട് അടുത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നവയാണ് അകം വലയത്തിലുള്ളത്, വ്യാഴത്തോട് അടുത്ത് കിടക്കുന്നവ പുറം വലയത്തിലും. (ചില നിരീക്ഷകർ 2:1 വിടവിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് വിഭജനം നടത്തുന്നത്, മറ്റു ചിലർ അകം, മധ്യം, പുറം എന്നിങ്ങനെ മൂന്നെണ്ണമായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു.)

==കൂട്ടിയിടികൾ==
[[Image:zodiacal.jpg|thumb|ഛിന്നഗ്രഹ വലയത്തിൽ നടക്കുന്ന കൂട്ടിയിടികൾ വഴിയുണ്ടാകുന്ന ധൂളികൾ രാശി പ്രഭ (zodiacal light) ഉണ്ടാകുന്നതിന് കാരണക്കാരാണ്.]]

പ്രധാനവലയത്തിലെ ഉയർന്ന അംഗ സംഖ്യ അതിനെ ഒരു സജീവ മേഖലയാക്കി മാറ്റുന്നു, ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള കൂട്ടിയിടികൾ ഇവിടെ (ജ്യോതിശാസ്ത്ര കാലദൈർഘ്യം കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ) ഇടയ്ക്കിടെ നടക്കാറുണ്ട്. 10 കിലോമീറ്ററിൽ കൂടുതൽ ശരാശരി വ്യാസമുള്ള വസ്തുക്കൾ തമ്മിലുള്ള കൂട്ടിയിടി 1 കോടി വർഷത്തിൽ ഒന്ന് എന്ന തോതിൽ സംഭവിക്കാറുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;backman_report&quot;&gt;{{cite web
  | last=Backman
  | first=D. E.
  | date=March 6, 1998
  | url=http://astrobiology.arc.nasa.gov/workshops/zodiac/backman/backman_toc.html
  | title=Fluctuations in the General Zodiacal Cloud Density
  | work=Backman Report
  | publisher=NASA Ames Research Center
  | accessdate=2007-04-04
  | archive-date=2013-04-29
  | archive-url=https://web.archive.org/web/20130429202444/http://astrobiology.arc.nasa.gov/workshops/zodiac/backman/backman_toc.html
  | url-status=dead
  }}&lt;/ref&gt; കൂട്ടിയിടി ഫലമായി ഛിന്നഗ്രഹം ചെറു കഷ്ടണങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെടുകയും ഒരു ഛിന്നഗ്രഹ കുടുംബം രൂപപ്പെടുകയും സംഭാവിക്കാം. ഇതിനു വിപരീതമായി സാവകാശമുള്ള കൂട്ടിയിടിയിൽ രണ്ട് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ ഒന്നായി തീരുകയും സംഭവിക്കാം. ഇങ്ങനെയുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടക്കുന്ന അവിടം 400 കോടി വർഷം കഴിഞ്ഞിട്ടും തുടക്കത്തിലെ അംഗസംഖ്യയോട് സാമ്യമുള്ള വിധത്തിലാണുള്ളത്.

പ്രധാനവലയത്തിൽ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളെ കൂടാതെ [[മൈക്രോമീറ്റർ]] തലത്തിലുള്ള പൊടി കണങ്ങളും ഉണ്ട്. ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള കൂട്ടിയിടികൾ ഫലമായും, ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ മേൽ സംഭവിക്കുന്ന സൂക്ഷ്മ ഉൽക്കാവർഷങ്ങൾ കാരണമായും ആവാം ഇത്തരത്തിലുള്ള നേർത്ത ധൂളികൾ ഉണ്ടായിട്ടുള്ളത്. പോയിന്റിങ്-റോബേർട്ട്സൺ ഇഴക്കൽ (Poynting-Robertson drag) ഫലമായി ഈ ധൂളികൾ വർത്തുളപാതയിലൂടെ പതുക്കെ സൂര്യനിലേക്ക് സഞ്ചരിക്കുന്നുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;apj392&quot;&gt;{{cite journal
  | last = Reach
  | first = William T.
  | title=Zodiacal emission. III - Dust near the asteroid belt
  | journal=Astrophysical Journal
  | year=1992
  | volume=392
  | issue=1
  | pages=289–299
  | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1992ApJ...392..289R
  | accessdate=2007-04-04
  | doi = 10.1086/171428 }}&lt;/ref&gt;

ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ ഈ നേർത്ത പൊടിയും വാൽനക്ഷത്രങ്ങൾ വഴി പുറത്തുവരുന്ന നേർത്തപൊടിയും ചേർന്നാണ് രാശി പ്രഭ സൃഷ്ടിക്കുന്നത്. ഈ മങ്ങിയ ദീപ്തി  രാത്രിയിൽ സൂര്യന്റെ ഭാഗം മുതൽ കാന്തിവൃത്തതിലൂടെ വ്യാപിച്ച് കാണാം. 40 മൈക്രോമീറ്റർ മുതൽ വാസാർദ്ധമുള്ള കണികളാണ് ദൃശ്യമാകുന്ന രാശിപ്രഭയ്ക്ക് കാരണമാകുന്നത്. 700,000 വർഷങ്ങളാണ് ഇത്തരം കണങ്ങളുടെ സാധാരണ കാലദൈർഘ്യം. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഈ പൊടിപടലങ്ങൾ സ്ഥിരമായി കാണപ്പെടണമെങ്കിൽ അവയുടെ തുടർച്ചയായ ഉല്പാദനം സംഭവിക്കേണ്ടതുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;apj392&quot; /&gt;

===ഉൽക്കാവർഷങ്ങൾ===
കൂട്ടിയിടികൾ ഫലമായുണ്ടാകുന്ന ഖണ്ഡങ്ങൾ ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്ന ഉൽക്കകളായി പരിണമിക്കാം.&lt;ref&gt;{{cite web
  | last=Kingsley
  | first=Danny
  | date=May 1, 2003
  | url=http://abc.net.au/science/news/stories/s843594.htm
  | title=Mysterious meteorite dust mismatch solved
  | publisher=ABC Science
  | accessdate=2007-04-04
}}&lt;/ref&gt; ഭൂമിയിൽ ഇതുവരെ കണ്ടെത്തിയ 30,000 ഉൽക്കാവർഷങ്ങളുടെ 99.8 ശതമാനവും ഛിന്നഗ്രഹവലയത്തിൽ നിന്നുള്ളതാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Meteors and Meteorites|publisher=NASA|url=http://www.nasa.gov/pdf/145945main_​Meteors.Meteorites.Lithograph.pdf|accessdate=2010-07-12}} {{Dead link|date=September 2010|bot=H3llBot}}&lt;/ref&gt; ഭൂതകാലത്തെ കൂട്ടിയിടി വഴി 298 ബാപ്റ്റിസ്റ്റിന (298 Baptistina) ഛിന്നഗ്രഹത്തിന്റെ ഖണ്ഡങ്ങൾ ആന്തര സൗരയൂഥത്തിൽ പ്രവേശിച്ചതായി 2007 സെപ്റ്റംബറിൽ യു.എസ്., ചെക്ക് സംയുക്തസംഘം നടത്തിയ പഠനത്തിൽ നിന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിച്ചിട്ടുണ്ട്. ചന്ദ്രനിലെ ടൈക്കൊ (Tycho) ഗർത്തവും മെക്സിക്കൊയിലെ ചിക്സുല്യുബ് (Chicxulub) ഗർത്തവും രൂപപ്പെടാൻ കാരണവും 6.5 കോടി വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ദിനോസറുകളുടെ കുറ്റിയറ്റുപോകാൻ കാരണവും ആ ഖണ്ഡങ്ങളാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Breakup event in the main asteroid belt likely caused dinosaur extinction 65 million years ago|work=Southwest Research Institute|year=2007|url=http://www.physorg.com/news108218928.html|accessdate=2007-10-14}}&lt;/ref&gt;

==വലിയ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ==
[[Image:Ceres - RC3 - Haulani Crater (22381131691) (cropped).jpg|thumb|കുള്ളൻ ഗ്രഹമായ സീറീസ്.]]

ഛിന്നഗ്രഹ വലയത്തിലായതിനാൽ സീറീസ്, വെസ്റ്റ, പാളസ്, ഹൈഗിയ എന്നിവയ്ക്ക് ഗ്രഹപദവി കിട്ടുന്നില്ലെങ്കിലും ക്ഷുദ്ര ഗ്രഹങ്ങളെയും ചെറു സൗരയൂഥ വസ്തുക്കളേയും വേർതിരിക്കുന്ന സ്വഭാവിശേഷതയുടെ വക്കിലാണ് അവയുടെ സ്ഥാനം. ഗ്രഹങ്ങൾ കാണിക്കുന്ന പല സ്വഭാവവിശേഷതകളും അവ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും പാറ പോലെയുള്ള ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ സ്വഭാവവിശേഷതകളും അവ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു.

കൂട്ടത്തിൽ ഗുരുത്വബലത്താൽ ഏതാണ്ട് ഗോള രൂപം പ്രാപിക്കാൻ തക്ക വലിപ്പം സീറിസിന് മാത്രമേ ഉള്ളൂ, അതുകൊണ്ട് തന്നെ 2006 ലെ ഐ.എ.യു. ടെ നിർവ്വചന പ്രകാരം ഇതിനെ കുള്ളൻ ഗ്രഹമായാണ് പരിഗണിച്ചിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web | date = August 24, 2006 | url = http://www.iau.org/public_press/news/detail/iau0602/ | title = The Final IAU Resolution on the Definition of &quot;Planet&quot; Ready for Voting | publisher = IAU | accessdate = 2007-03-02 | archive-date = 2012-02-12 | archive-url = https://web.archive.org/web/20120212211643/http://www.iau.org/public_press/news/detail/iau0602/ | url-status = dead }}&lt;/ref&gt; മറ്റ് മൂന്നിനേയും ഇതേ രീതിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താവുന്നതാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web|title=IAU draft resolution|year=2006|url=http://www.iau.org/iau0601.424.0.html|accessdate=2007-10-20|archive-date=2011-10-05|archive-url=https://www.webcitation.org/62D6DNhLH?url=http://www.iau.org/iau0601.424.0.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;dwarf&quot;&gt;{{cite web
 | url = http://www.iau.org/public_press/news/detail/iau0603/
 | title = IAU 2006 General Assembly: Result of the IAU Resolution votes
 | accessdate = 2007-03-29
 | archive-date = 2009-12-30
 | archive-url = https://web.archive.org/web/20091230134246/http://www.iau.org/public_press/news/detail/iau0603/
 | url-status = dead
 }}&lt;/ref&gt; സീറീസിന് മറ്റ് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളേക്കാൾ വളരെ കൂടുതൽ കേവല കാന്തിമാനമുണ്ട്, ഏതാണ്ട് 3.32 ആണ് അതിന്റെ കേവല കാന്തിമാനം,&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Parker, J. W.; Stern, S. A.; Thomas, P. C.; Festou, M. C.; Merline, W. J.; Young, E. F.; Binzel, R. P.; and Lebofsky, L. A.
  | title=Analysis of the First Disk-resolved Images of Ceres from Ultraviolet Observations with the Hubble Space Telescope
  | journal=The Astronomical Journal
  | year=2002
  | volume=123
  | issue=1
  | pages=549–557 
  | id={{Arxiv|astro-ph|0110258}}
  | accessdate=2008-09-06  | doi = 10.1086/338093
}}&lt;/ref&gt; അതിന്റെ ഉപരിതലത്തിൽ ഹിമത്തിന്റെ പാളി ഉണ്ടായിരിക്കാം.&lt;ref name=&quot;planetary&quot;&gt;{{cite web|title=Asteroid 1 Ceres|work=The Planetary Society|url=http://www.planetary.org/explore/topics/asteroids_and_comets/ceres.html|accessdate=2007-10-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20060927055459/http://www.planetary.org/explore/topics/asteroids_and_comets/ceres.html|archivedate=2006-09-27|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ഗ്രഹങ്ങളെ പോലെ സീറീസിനും കാമ്പ്, മാന്റിൽ, പുറംതോട് എന്നിങ്ങനെയായുള്ള വ്യക്തമായ ഘടനയുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;planetary&quot; /&gt; വെസ്റ്റയ്ക്കും ഇതുപോലെയുള്ള ഘടനയുണ്ട്, എന്നാൽ സൗരയൂഥത്തിലെ ഹിമരേഖയ്ക്കുള്ളിൽ രൂപപ്പെട്ടതിനാൽ അതിന് ജലത്തിന്റെ അഭാവമുണ്ട്,&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://hubblesite.org/newscenter/newsdesk/archive/releases/1995/20/image/c |title=Key Stages in the Evolution of the Asteroid Vesta| work=Hubble Space Telescope news release|year=1995|accessdate=2007-10-20}}
{{cite web|title=Dawn mission and operations|author=Russel, C. T.; ''et al.'' |work=NASA/JPL|url=http://journals.cambridge.org/action/displayAbstract?fromPage=online&amp;aid=414750|year=2007|accessdate=2007-10-20}}&lt;/ref&gt; ഒലീവൈൻ പോലെയുള്ള ബസാൾട്ടിക്ക് പാറകളാണ് ഭൂരിഭാഗവും.&lt;ref name=&quot;olivine&quot; /&gt; യുറാനസിനെ പോലെ വശങ്ങളിൽ കറങ്ങുന്നതാണ് പാളസ്, ഇതിന്റെ ഒരു ധ്രുവം സ്ഥിരമായി സൂര്യനഭിമുഖമായും മറ്റേത് സ്ഥിരമയി സൂര്യന്റെ എതിർവശത്തുമായി നിൽക്കുന്നരീതിയിലാണ് ചലനം.&lt;ref name=&quot;Torppa1996&quot;&gt;{{cite journal
 | author=Torppa, J.; ''et al.''
 | title=Shapes and rotational properties of thirty asteroids from photometric data
 | journal=Icarus | year=1996
 | volume=164 | issue=2 | pages=346–383
 | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2003Icar..164..346T
 | accessdate=2007-03-15
 | doi=10.1016/S0019-1035(03)00146-5 }}&lt;/ref&gt; സീറീസിന്റെ രാസഘടനയോട് സാമ്യതയുള്ള രീതിയിൽ കാർബൺ,സിലിക്കൺ സമ്പുഷ്ടമാണ് ഇത്.&lt;ref&gt;{{cite web|title=The composition of asteroid 2 Pallas and its relation to primitive meteorites|author=Larson, H. P.; Feierberg, M. A.; and Lebofsky, L. A. |url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1983Icar...56..398L|year=1983|accessdate=2007-10-20}}&lt;/ref&gt; കാർബണികമായ ഛിന്നഗ്രഹമാണ് ഹൈഗിയ, മറ്റ് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളിൽ നിന്ന് വിഭിന്നമായി ക്രാന്തി വൃത്തത്തോട് അടുത്താണ് ഇതിന്റെ സഞ്ചാരം.&lt;ref&gt;{{cite web|title=10 Hygiea: ISO Infrared Observations|author=Barucci, M. A.; ''et al.''|url=http://www.lesia.obspm.fr/~crovisier/biblio/preprint/bar02_icarus.pdf|format=PDF|year=2002|accessdate=2007-10-21|archive-date=2007-11-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20071128200223/http://www.lesia.obspm.fr/~crovisier/biblio/preprint/bar02_icarus.pdf|url-status=dead}}
{{cite web|title=Ceres the Planet|work=orbitsimulator.com|url=http://www.orbitsimulator.com/gravity/articles/ceres.html|accessdate=2007-10-20}}&lt;/ref&gt;

==കുടുംബങ്ങളും കൂട്ടങ്ങളും==
[[Image:Asteroid proper elements i vs e.png|upright=1.5|thumb|പ്രധാന വലയത്തിലെ ഏതാനും അംഗങ്ങളുടെ പരിക്രമണ ചെരിവും ഉത്കേന്ദ്രതയും അടിസ്ഥാനമാക്കിയിള്ള ഈ ഗ്രാഫിൽ ഛിന്നഗ്രഹ കുടുബങ്ങളുടെ സമൂഹം കാണാം.]]

ചില ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ ഒരേ പോലെയുള്ള സ്വഭാവവിശേഷതകൾ പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന രീതിയിൽ കുടുംബങ്ങളും കൂട്ടങ്ങളുമായി നിലനിൽക്കുന്നുണ്ടെന്ന് 1918 ൽ ജപ്പാനീസ് ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ  കിയോത്സുഗു ഹിരായമയുടെ (Kiyotsugu Hirayama) ശ്രദ്ധയിൽ പെടുകയുണ്ടായി.&lt;ref&gt;{{cite web
  | first=David W. | last=Hughes | year=2007
  | url =http://www.open2.net/sciencetechnologynature/planetsbeyond/asteroids/finding.html
  | title = Finding Asteroids In Space
  | publisher = BBC
  | accessdate = 2007-04-20
}}&lt;/ref&gt;

ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളിലെ മൂന്നിലൊന്നും ഏതെങ്കിലും ഛിന്നഗ്രഹ കുടുംബങ്ങളിൽ അംഗങ്ങളാണ്. ഒരേ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടവ സെമി-മേജർ അക്ഷം, ഉത്കേന്ദ്രത, പരിക്രമണതലത്തിന്റെ ചെരിവ് തുടങ്ങിയ പരിക്രമണ ഘടകങ്ങളിൽ സമാനത കാണിക്കുന്നു അതുപോലെ വർണ്ണരാജിയിലും അവ സമാനമായി കാണപ്പെടും, വലിയ ഒരു വസ്തു ഖണ്ഡങ്ങളായി രൂപപ്പെട്ടതാണ് അവയെന്നാണ് ഇതൊക്കെ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. പ്രധാന വലയത്തിലെ ഇത്തരം അംഗങ്ങളുടെ ദൃശ്യമാതൃകകളിൽ കൂട്ടം കൂടിയിരിക്കുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നവയോരോന്നും ഒരോ കുടുംബങ്ങളെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഇത്തരത്തിലുള്ള ഏതാണ്ട് 20 മുതൽ 30 വരെ കുടുംബങ്ങളുണ്ട്. ഇതിലും ചെറിയ തലത്തിലുള്ള വർഗ്ഗീകരണങ്ങളുണ്ടെങ്കിലും അവ അപൂർവ്വമായേ കാണുന്നുള്ളൂ. ഒരേ വർണ്ണരാജി വിശേഷതകൾ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നതിൽ നിന്നും ഛിന്നഗ്രഹ കുടുംബത്തെ മനസ്സിലാക്കാം.&lt;ref&gt;{{cite conference
 | first=Anne
 | last=Lemaitre
 | title=Asteroid family classification from very large catalogues
 | booktitle=Proceedings Dynamics of Populations of Planetary Systems
 | pages=135–144
 | publisher=Cambridge University Press
 |date=August 31-September 4, 2004 
 | location=Belgrade, Serbia and Montenegro
 | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2005dpps.conf..135L
 | accessdate=2007-04-15 }}&lt;/ref&gt;

പ്രധാന വലയത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട കുടുംബങ്ങൾ ഇവയാണ്: (സെമി-മേജർ അക്ഷം വർദ്ധിക്കുന്ന ക്രമത്തിൽ) ഫ്ലോറ (Flora), യൂനോമ (Eunoma), കൊറോണിസ് (Koronis), ഇയോസ് (Eos), തേമിസ് (Themis).&lt;ref name=&quot;lang2003&quot; /&gt; ഏറ്റവും വലിയ കുടുംബങ്ങളിലൊന്നായ ഫ്ലോറയിൽ അറിയുന്നതായി 800 ൽ കൂടുതൽ അംഗങ്ങളുണ്ട്, 100 കോടിയിൽ കുറഞ്ഞ വർഷത്തിനുള്ളിൽ നടന്ന കൂട്ടിയിടിലൂടെയാണ് ഇത് രൂപപ്പെട്ടതെന്ന് കരുതുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web
  | last = Martel
  | first = Linda M. V.
  | date = March 9, 2004
  | url = http://www.psrd.hawaii.edu/Mar04/fossilMeteorites.html
  | title = Tiny Traces of a Big Asteroid Breakup
  | publisher = Planetary Science Research Discoveries
  | accessdate = 2007-04-02
}}&lt;/ref&gt; വെസ്റ്റ കുടുമബത്തിൽ പെട്ടതാണ് വലിയ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളിലൊന്നായ 4 വെസ്റ്റ. വെസ്റ്റയിൽ ഗർത്തരൂപീകരണത്തിൽ കാരണമാകുന്ന തരത്തിൽ നടന്ന കൂട്ടിയിടിലൂടെ രൂപപ്പെട്ടതാണീ കുടുംബം. ഈ കൂട്ടിയിടി വഴി രൂപപ്പെട്ടതാണ് HED ഉൽക്കകൾ എന്ന് കരുതുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | last=Drake
  | first=Michael J. 
  | title=The eucrite/Vesta story
  | journal=Meteoritics &amp; Planetary Science
  | year=2001
  | volume=36
  | issue=4
  | pages=501–513
  | url=http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/nph-bib_query?bibcode=2001M%26PS...36..501D
  | accessdate=2007-02-04 }}&lt;/ref&gt;

പ്രധാന വലയത്തിൽ മൂന്ന് പ്രധാന ധൂളി പാടകൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഇയോസ്, കൊറോണിസ്, തേമിസ് എന്നി കുടുംബങ്ങൾക്ക് സമാനമായ പരിക്രമണ ചെരിവാണിവയ്ക്ക്, അതുകൊണ്ട് ആ ധൂളി പാടകൾ ഈ കുടുബങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാകുന്നതിന് സാധ്യതയുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Love, S. G.; and Brownlee, D. E.
  | title=The [[IRAS]] dust band contribution to the interplanetary dust complex - Evidence seen at 60 and 100 microns
  | journal=Astronomical Journal
  | year=1992
  | volume=104
  | issue=6
  | pages=2236–2242
  | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1992AJ....104.2236L
  | accessdate=2007-04-11  | doi = 10.1086/116399
}}&lt;/ref&gt;


===ആന്തര മേഖല===
1.78 AU  മുതൽ  2.0 AU വരെയുള്ള വലയത്തിന്റെ ആന്തരഭാഗം, അതായത് 1.9 AU ശരാശരി സെമി-മേജർ അക്ഷം വരുന്ന ഇടത്താണ് ഹംഗേറിയ കുടുംബം നിലനിൽക്കുന്നത്. അതിലെ പ്രമുഖ അംഗമായ 434 ഹംഗേറിയ (434 Hungaria) പ്രകാരം പേര് നൽകപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന കുടുംബത്തിൽ കുറഞ്ഞത് 52 പേര് നൽകപ്പെട്ട ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുണ്ട്. 4:1 കിർക്ക്‌വുഡ് വിടവിനാൽ പ്രധാന വലയത്തിൽ നിന്ന് വേർതിരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഇവയ്ക്ക് ഉയർന്ന പരിക്രമണ ചെരിവാണുള്ളത്. ഇതിലെ ചില അംഗങ്ങൾ ചൊവ്വയുടെ പഥം കടന്ന് സഞ്ചരിക്കുന്നുണ്ട്, ചൊവ്വയുടെ ഗുരുത്വാകർഷണം വഴിയുള്ള സംഭ്രമങ്ങൾ ഇവയുടെ അംഗസംഖ്യ കുറയുന്നതിന് കാരണമായിട്ടുണ്ടാകാം..&lt;ref&gt;{{cite journal
  | last=Spratt
  | first=Christopher E.
  | title=The Hungaria group of minor planets
  | journal=Journal of the Royal Astronomical Society of Canada
  | year=1990
  | volume=84
  | issue=2
  | pages=123–131
  | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1990JRASC..84..123S
  | accessdate=2007-02-04 }}&lt;/ref&gt;

പ്രധാന വലയത്തിന്റെ ആന്തരഭാഗത്തുള്ള ഉയർന്ന ചെരിവോടെയുള്ള പരിക്രമണ തലത്തോടെയുള്ള മറ്റൊരു കുടുംബമാണ് ഫൊക്കായെ (Phocaea). കൂടുതലും എസ്-ടൈപ്പ് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളാണ് ഈ കൂട്ടത്തിലുള്ളത്, അതേസമയം ഹംഗേറിയ കുടുംബത്തിൽ ഇ-ടൈപ്പ് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Carvano, J. M.; Lazzaro, D.; Mothé-Diniz, T.; Angeli, C. A.; and Florczak, M.
  | title=Spectroscopic Survey of the Hungaria and Phocaea Dynamical Groups
  | journal=Icarus
  | year=2001
  | volume=149
  | issue=1
  | pages=173–189
  | url=http://adsabs.harvard.edu/abs/2001Icar..149..173C
  | accessdate=2007-02-04  | doi = 10.1006/icar.2000.6512
}}&lt;/ref&gt; 2.25 AU നും 2.5 AU നും ഇടയിലാണ് ഫൊക്കായെ കുടുംബം പരിക്രമണം നടത്തുന്നത്.

പ്രധാന വലയത്തിന്റെ പുറം ഭാഗത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതാണ് സൈബെലീ (Cybele) കൂട്ടം, 3.3 AU നും 3.5 AU നും ഇടയിലാണ് ഇവയുടെ പരിക്രമണം. വ്യാഴവുമായി 7:4 പരിക്രമണ അനുരണനം ഇവയ്ക്കുണ്ട്.  3.5 AU നും 4.2 AU നും ഇടയിലാണ് ഹിൽഡ (Hilda) കുടുംബം, ഏതാണ്ട് വൃത്താകാരവും വ്യാഴത്തോട് 3:2 അനുരണവുമുള്ളതാണ് ഇവയുടെ പരിക്രമണം. 4.2 AU നു ശേഷം വ്യാഴത്തിന്റെ പരിക്രമണ പഥം വരെ ചില ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുണ്ട്. ഇവിടെയാണ് ട്രോജൻ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുള്ളത്, പ്രധാന വലയത്തിലേത് പോലെ കുറേ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ ഈ മേഖലയിലുണ്ട്.&lt;ref&gt;[http://www.dtm.ciw.edu/users/sheppard/satellites/trojan.html ''The Trojan Page''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120112085631/http://www.dtm.ciw.edu/users/sheppard/satellites/trojan.html |date=2012-01-12 }} (Scott Sheppard)&lt;/ref&gt;

===പുതിയ കുടുംബങ്ങൾ===
ജ്യോതിശാസ്ത്ര കാലദൈർഘ്യ കണക്കിൽ ചില കുടുംബങ്ങൾ കുറഞ്ഞ കാലത്തിനിടയിൽ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. 57 ലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് 16 കിലോമീറ്റർ വ്യാസാർദ്ധമുള്ള ഛിന്നഗ്രഹത്തിൽ നടന്ന കൂട്ടിയിടി ഫലമായുണ്ടായതാണ് കാരിൻ കൂട്ടം (Karin Cluster).&lt;ref&gt;{{cite news
  | title=SwRI researchers identify asteroid breakup event in the main asteroid belt
  | publisher=SpaceRef.com
  | date=June 12, 2002
  | url=http://www.spaceref.com/news/viewpr.html?pid=8627
  | accessdate=2007-04-15
  }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂൺ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 83 ലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് രൂപപ്പെട്ടതാണ് വെരിറ്റാസ് (Veritas) കുടുംബം, സമുദ്രത്തിൽ അടിഞ്ഞിരിക്കുന്ന ഗ്രാഹാന്തര പദാർത്ഥങ്ങളിൽ ഇതിനുള്ള തെളിവുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite news
  | first=Maggie
  | last=McKee
  | title=Eon of dust storms traced to asteroid smash
  | publisher=New Scientist Space
  | date=January 18, 2006
  | url=http://space.newscientist.com/channel/solar-system/comets-asteroids/dn8603
  | accessdate=2007-04-15
  | archive-date=2012-03-14
  | archive-url=https://web.archive.org/web/20120314042611/http://space.newscientist.com/channel/solar-system/comets-asteroids/dn8603
  | url-status=dead
  }}&lt;/ref&gt;

കുറേ കൂടി അധികം വർഷങ്ങക്ക് മുൻപ്, ഏതാണ്ട് 4.5 കോടി വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ്, പ്രധാന വലയത്തിലെ ഒരു ഛിന്നഗ്രഹവുമായി നടന്ന കൂട്ടിയിടിയിൽ നിന്നാണ് ഡാറ്റുറ (Datura) കൂട്ടം ഉണ്ടായിരിക്കുന്നത്. ഭൗതികമായ തെളിവുകളേക്കാൾ അവയുടെ ഇന്നത്തെ പരിക്രമണ പതകൾ കണക്കിലെടുത്താണ് പഴക്കം കണക്കാക്കിയിരിക്കുന്നത്. അതേ സമയം ഈ കൂട്ടമായിരിക്കാം ചില രാശി ധൂളി പദാർത്ഥങ്ങൾക്ക് കാരണം.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Nesvorný, D.; Vokrouhlick, D.; and Bottke, W. F.
  | title=The Breakup of a Main-Belt Asteroid 450 Thousand Years Ago 
  | journal=Science
  | year=2006
  | volume=312
  | issue=5779
  | pages=1490
  | url=http://www.sciencemag.org/cgi/content/full/312/5779/1490
  | accessdate=2007-04-15  | doi = 10.1126/science.1126175
  | pmid=16763141
}}&lt;/ref&gt; കുറേ കൂടി അടുത്ത കാലത്ത്, 10 ലക്ഷം മുതൽ 50 ലക്ഷം വരെ വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് രൂപപ്പെട്ട ഇയാന്നിനി (Iannini) കൂട്ടവും ധൂളികൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നതിൽ പങ്കു ചേർന്നിരിക്കാം.&lt;ref&gt;{{cite journal
  | author=Nesvorný, D.; Bottke, W. F.; Levison, H. F.; and Dones, L.
  | title=Recent Origin of the Solar System Dust Bands
  | journal=The Astrophysical Journal
  | year=2003
  | volume=591
  | pages=486–497
  | url=http://www1.boulder.swri.edu/~davidn/papers/dustb.pdf
  | accessdate=2007-04-15
  | doi=10.1086/374807
  | archive-date=2006-05-15
  | archive-url=https://web.archive.org/web/20060515083551/http://www.boulder.swri.edu/~davidn/papers/dustb.pdf
  | url-status=dead
  }}&lt;/ref&gt;

==പര്യവേഷണം==
[[Image:Dawn Flight Configuration 2.jpg|right|thumb|320px|ഡോൺ സംരംഭത്തിലെ പേടകം കലാകാരന്റെ ഭാവനയിൽ, ഇടത് വശം വെസ്റ്റയും വലത് സീറീസും കാണിച്ചിരിക്കുന്നു.]]

പയനിയർ 10 ആണ് ഛിന്നഗ്രഹ വലയത്തിലുടെ ആദ്യമായി സഞ്ചരിച്ച വാഹനം, 1972 ജൂലൈ 16 നാണ് അത്. വലയത്തിലെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ പേടകത്തിനു ദോഷം വരുത്തും എന്ന ആശങ്ക അന്നുണ്ടായിരുന്നു, പക്ഷെ അതിന് 9 പേടകങ്ങൾ കൂടി ഈ മേഖല സുരക്ഷിതമായി സഞ്ചരിച്ച് കടന്നുപോയിട്ടുണ്ട്. പയനിയർ 11, വൊയേജർ 1 ഉം 2 ഉം എന്നിവ വലയത്തിലൂടെ ചിത്രങ്ങളൊന്നും എടുക്കാതെയാണ് കടന്നുപോയത്. 951 ഗാസ്പ്ര (951 Gaspra) ഛിന്നഗ്രഹത്തെ 1991 ഉം 243 ഇഡയെ (243 Ida) 1993 ഉം ഗലീലിയോ പേടകം പകർത്തിയിരുന്നു, 1997 ൽ 253 മാഥിൽഡെ (253 Mathilde) യെ നിയർ (NEAR) പേടകവും, 2000 ൽ 2685 മസൂർക്കി (2685 Masursky) യെ കാസ്സിനിയും, 2002 ൽ 5535 അന്നെഫ്രാങ്കിനെ (5535 Annefrank) സ്റ്റാർഡസ്റ്റും, 2006 ൽ 132524 എ.പി.ൽ. (132524 APL) ന്യു ഹറിസൺസും, 2008 ൽ 2867 Šteins നെ റോസെറ്റയും പകർത്തി.&lt;ref&gt;{{cite journal 
 | title = Rosetta Asteroid Targets: 2867 Steins and 21 Lutetia 
 | author = Barucci, M. A.; Fulchignoni, M.; and Rossi, A.
 | journal = Space Science Reviews 
 | volume = 128 
 | issue = 1–4 
 | pages = 67–78 
 | year = 2007  
 | url =  
 | doi = 10.1007/s11214-006-9029-6   }}&lt;/ref&gt; പ്രധാന വലയത്തിലെ അംഗസാന്ദ്രത കുറവായതിനാൽ 100 കോടിയിൽ ഒന്ന് എന്ന നിരക്കിലേ ഈ മേഖലയിൽ പേടകങ്ങൾ അപകടത്തിൽ പെടുകയുള്ളൂ.&lt;ref&gt;{{cite news
  | first=Alan
  | last=Stern
  | title=New Horizons Crosses The Asteroid Belt
  | publisher=Space Daily
  | date=June 2, 2006
  | url=http://www.spacedaily.com/reports/New_Horizons_Crosses_The_Asteroid_Belt.html
  | accessdate=2007-04-14 }}&lt;/ref&gt;

ഇതുവരെ പേടകങ്ങൾ പകർത്തിയ ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെ ചിത്രങ്ങളെല്ലാം തന്നെ പേടകങ്ങൾ മറ്റുള്ള ലക്ഷ്യങ്ങളിലേക്ക് സഞ്ചരിക്കുന്നതിനിടയിൽ പകർത്തപ്പെട്ടവയാണ്. നിയറും (NEAR) ഹയാബുസയും (Hayabusa) മാത്രമേ കൂടുതൽ സമയം അവയെ നിരീക്ഷിച്ചിട്ടുള്ളൂ, അവ നിരീക്ഷച്ചത് ഭൂമിയോട് അടുത്ത ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളേയുമായിരുന്നു. പ്രധാന വലയത്തിലെ [[സിറസ്]], [[വെസ്റ്റ]] ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളെ നിരീക്ഷിക്കുന്നതിനായി [[ഡോൺ ബഹിരാകാശ പേടകം|ഡോൺ പേടകം]] വിക്ഷേപിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പേടകം അതിന്റെ പ്രാഥമിക ലക്ഷ്യം വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കുകയാണെങ്കിൽ, അധികമായ പര്യവേഷണം ഉപയോഗപ്പെടുത്താനും സാധിക്കും.&lt;ref&gt;{{cite web
  | author=Staff
  | date=April 10, 2007
  | url = http://dawn.jpl.nasa.gov/
  | title = Dawn Mission Home Page
  | publisher = NASA JPL
  | accessdate = 2007-04-14
}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|2}}
{{Solar System}}

[[വർഗ്ഗം:സൗരയൂഥം]]</text>
      <sha1>8uxxw4hc1im2tca0inng2re3lc84i9d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചങ്ങനാശ്ശേരി പരമേശ്വരൻ പിള്ള</title>
    <ns>0</ns>
    <id>134873</id>
    <revision>
      <id>4616511</id>
      <parentid>3832201</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:10:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616511</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18122" sha1="qrx46qvdpyneyuarxo5mwzo1swflfi3" xml:space="preserve">{{prettyurl| Changanassery Parameswaran Pillai }}
[[File:Changanassery Parameshwaran Pillai (1877-1940).jpg|thumb|ചങ്ങനാശ്ശേരി പരമേശ്വരൻ പിള്ള]]

തിരുവിതാംകൂറിലെ ആദ്യകാല കോൺഗ്രസ് പ്രവർത്തകൻ, സമുദായ പരിഷ്കർ‍ത്താവ്, നിയമസഭാ സാമാജികൻ‍, ഹരിജനോദ്ധാരകൻ‍, [[വക്കീൽ|അഭിഭാഷകൻ]], ന്യായാധിപൻ‍, [[നായർ സർവീസ്‌ സൊസൈറ്റി|എൻ.എസ്.എസ്.]] പ്രസിഡന്റ് എന്നീ നിലകളിൽ പ്രസിദ്ധിയാർജ്ജിച്ച വ്യക്തിയായിരുന്നു '''ചങ്ങനാശ്ശേരി പരമേശ്വരൻ പിള്ള'''. ചങ്ങനാശ്ശേരി എന്ന അപരനാമത്തിലാണ് അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. നാലുവട്ടം തിരുവിതാംകൂർ നിയമസഭയിലേയ്ക്കു് ([[ശ്രീമൂലം പ്രജാസഭ]]) തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.

==ആദ്യകാലജീവിതം==
കൊല്ലവർഷം ൧൦൫൨ മീനം ൩-ന് (എ.ഡി. 1877 മാർച്ചിൽ) പഴയ [[തിരുവിതാംകൂർ]] രാജ്യത്തിലെ [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]] പ്രവിശ്യയിലെ [[വാഴപ്പള്ളി|വാഴപ്പള്ളിയിലാണ്]] അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. പിതാവ് വടക്കേക്കര പുത്തേട്ടു് വീട്ടിൽ നാരായണപിള്ളയും, മാതാവ് മണക്കാട്ടു് വീട്ടിൽ നാരായണിയമ്മയും ആയിരുന്നു. പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം വാഴപ്പള്ളിയിലും, ചങ്ങനാശ്ശേരിയിലുമായിരുന്നു. സ്കൂൾ കാലത്തേ അച്ഛനും അമ്മയും മരിച്ചു. തിരുവനന്തപുരത്ത് പ്രിപ്പറേറ്ററി സ്കൂളിലും കൊല്ലത്ത് മഹാരാജാസ് സ്കൂളിലും പഠിച്ചു. [[സി. കൃഷ്ണപിള്ള|സി. കൃഷ്ണപിള്ളയായിരുന്നു]] അന്നവിടുത്തെ  ഹെഡ്മാസ്റ്റർ.  തിരുവനന്തപുരം മഹാരാജാസ് കോളേജിൽ എഫ്.എ ബിരുദം ഒന്നാം ക്ലാസിൽ പൂർത്തിയാക്കി. സായാഹ്ന ക്ലാസിൽ ബി.എൽ ബിരുദത്തിനു പഠിച്ചു. ചാല ഫോർട്ട് ഹൈസ്കൂളിലും പിന്നീട് [[ഗവ. മോ‍ഡൽ ബോയ്സ് വി.എച്ച്. എസ്.എസ്. &amp;എച്ച്. എസ്.എസ്. കൊല്ലം|കൊല്ലത്ത് മഹാരാജാസ് സ്കൂളിലും]] അദ്ധ്യാപകവൃത്തിയിൽ പ്രവേശിച്ച&lt;ref&gt;{{cite book|last=സി. നാരായണപിള്ള|title=ചങ്ങനാശേരി(ചങ്ങനാശ്ശേരി പരമേശ്വരൻപിള്ളയുടെ ജീവചരിത്രം)|year=1117|publisher= ജി. രാമചന്ദ്രൻ|isbn=|pages=32}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹം പിന്നീടു് ബി.എൽ. പാസായി പ്രഗ്തഭനായ അഭിഭാഷകൻ എന്നു് പേരെടുത്തു. [[കൊല്ലം ബാർ അസോസിയേഷൻ|കൊല്ലം ബാർ അസോസിയേഷ]]ന്റെ സ്ഥാപകരിലൊരാളായിരുന്നു അദ്ദേഹം.

==പൊതുരംഗത്തു്==
തിരുവിതാംകൂർ നിയമസഭയ്ക്കത്തും പുറത്തും സാമൂഹിക പരിഷ്കരണങ്ങൾ‍ക്കും പൗരസ്വാതന്ത്ര്യങ്ങൾ‍ക്കും ഉത്തരവാദ ഭരണത്തിനും ശബ്ദമുയർ‍ത്തിയ അദ്ദേഹത്തിനു് മഹാത്മാ ഗാന്ധിയുമായി അടുത്തുബന്ധപ്പെട്ടു് പ്രവർ‍ത്തിയ്ക്കുവാൻ അവസരം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ടു്. ഹരിജൻ സേവാ സംഘത്തിന്റെ കേന്ദ്രക്കമ്മിറ്റി അംഗവും കേരളപ്രദേശ് ശാഖയുടെ അദ്ധ്യക്ഷനുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശ്രമഫലമായി കേരളത്തിലുടനീളം 82 ഹരിജനോദ്ധാരണകേന്ദ്രങ്ങൾ തുറന്നു 

അയിത്തത്തിനെതിരെ ശുചീന്ദ്രത്തും വൈക്കത്തും അവർ‍ണർ‍ക്കുവേണ്ടി നടന്ന സമരങ്ങളിൽ‍ നേതൃപരമായ പങ്കുവഹിച്ചു. [[വൈക്കം സത്യാഗ്രഹം|വൈക്കം സത്യാഗ്രഹത്തിന്റെ ]] ഭാഗമായി നടന്ന സവർ‍ണരുടെ ജാഥയിൽ [[മന്നത്ത്‌ പത്മനാഭൻ|മന്നത്തു പത്മനാഭനൊപ്പം]] പങ്കെടുത്തിരുന്നു. അയ്യങ്കാളിയുടെ ക്ഷണം സ്വീകരിച്ച് [[കല്ലുമാല ബഹിഷ്ക്കരണം | കല്ലുമാല പ്രക്ഷോഭത്തിലും]] പങ്കെടുത്തു.&lt;ref&gt; പി ഗോവിന്ദപ്പിള്ള,പിജിയുടെ പുസ്തകം, പച്ചക്കുതിര, 2010 ഡിസംബർ, പുറം 62&lt;/ref&gt;
===നായർ സർവീസ് സൊസൈറ്റി===
[[നായർ സർവീസ് സൊസൈറ്റി|നായർ സർവീസ് സൊസൈറ്റിയുടെ]] രണ്ടാമത്തെ പ്രസിഡന്റും സ്ഥാപക പ്രമുഖരിൽ പ്രധാനിയുമായിരുന്നു അദ്ദേഹം. അതുപോലെതന്നെ  കേരളാ കർഷക സംഘത്തിന്റെ പ്രസിഡന്റായും അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്.

[[നായർ റെഗുലേഷൻ ആക്ട്]] തിരുവിതാംകൂർ അസംബ്ലിയിൽ പാസാക്കിയെടുക്കാൻ സാധിച്ചത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രാഗ്തഭ്യം ഒന്നുകൊണ്ടാണെന്നു് പറയപ്പെടുന്നു. 
കേരളാ കർഷക സംഘത്തിന്റെ പ്രസിഡന്റായും അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=nairsin1/&gt;

=== ഹൈക്കോടതി ജഡ്ജി ===
1926-ൽ‍  [[തിരുവിതാംകൂർ|തിരുവിതാംകൂറിലെ]] ഹൈക്കോടതി ന്യായാധിപനായി അദ്ദേഹം നിയമിതനായി.
ആറുവർ‍ഷത്തിനു് ശേഷം ഹൈക്കോടതിയിൽ‍നിന്നു് വിരമിച്ചപ്പോൾ വീണ്ടും പൊതുരംഗത്തേയ്ക്കു് പ്രവേശിച്ചു. 
നാലാമത്തെ തവണ നിയമസഭയിലേയ്ക്കു് തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതു് ഇക്കാലത്താണു്. രാഷ്ട്രീയ കാരണത്താൽ സർ‍ക്കാർ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പെൻഷൻ റദ്ദാക്കി.
=== നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ തിരുവിതാംകൂർ ശാഖാ സമിതി പ്രസിഡന്റ്===
1938-ൽ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ തിരുവിതാംകൂർ  ഘടകമായ ശാഖ [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തു്]] സ്ഥാപിതമായപ്പോൾ ചങ്ങനാശ്ശേരി പരമേശ്വരൻ പിള്ളയായിരുന്നു അതിന്റെ ആദ്യ പ്രസിഡന്റ്. [[ജി രാമചന്ദ്രൻ]] ആദ്യ സെക്രട്ടറിയുമായി.  വൈകാതെ,1938-ലെ എ ഐ സി സിയ്ക്കു് മുമ്പു്, തിരുവനന്തപുരത്തു് പട്ടാഭി സീതാരാമയ്യയുടെ അദ്ധ്യക്ഷതയിൽ‍ കൂടിയ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് തിരുവിതാംകൂർ  ഘടകത്തിന്റെ സമ്മേളനം സുപ്രധാനമായിരുന്നു. എത്രയും പെട്ടെന്നു് കൊച്ചിയിലും തിരുവിതാംകൂറിലും ഉത്തരവാദഭരണം സ്ഥാപിക്കണമെന്നു് സമ്മേളനം ആവശ്യപ്പെട്ടു. മലബാർ, കൊച്ചി, തിരുവിതാംകൂർ എന്നീ മൂന്നു് സംസ്ഥാനങ്ങളും ഒരു സബ് ഫെഡറേഷനായി സംഘടിപ്പിയ്ക്കേണ്ടതാണെന്നു് ആവശ്യപ്പെടുന്ന പ്രമേയവും യോഗം പാസ്സാക്കി&lt;ref&gt;പട്ടം താണുപിള്ള അജയ്യനായ ജനനായകൻ,കേരളഭാഷാഇൻ‍സ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്,  തിരുവനന്തപുര,2008, പുറം 51,&lt;/ref&gt;. 

1938-ഫെബ്രുവരിയിൽ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് പ്രസ്ഥാനം|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ]] ഹരിപുര സമ്മേളനം നാട്ടുരാജ്യങ്ങളിലെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് കമ്മറ്റികൾ നാട്ടുരാജ്യങ്ങളിലെ രാഷ്ട്രീയ മുന്നേറ്റങ്ങളിൽ സജീവമായി ഇടപെടേണ്ടതില്ലെന്നും രാഷ്ട്രീയ പ്രക്ഷോഭങ്ങൾ‍ മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാൻ സ്വതന്ത്ര രാഷ്ട്രീയ സംഘടനകൾക്കു് പ്രോത്സാഹനം നൽകാമെന്നും തീരുമാനിച്ചു. എട്ടു്  ബ്രിട്ടീഷ്‍ ഇന്ത്യൻ‍ സംസ്ഥാനസർ‍ക്കാരുകളുടെ നേതൃത്വം ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് ഏറ്റെടുത്ത സന്ദർ‍ഭമായതുകൊണ്ടു് നാട്ടുരാജ്യങ്ങളിലെ ഉത്തരവാദഭരണത്തിനുവേണ്ടിയുള്ള പ്രക്ഷോഭങ്ങൾക്കു് ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ ശാഖാസമിതികൾ നേതൃത്വം നല്കുന്നതു് പാടില്ലെന്നു വന്നു.

ഹരിപുര എ ഐ സി സി തീരുമാനത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ 1938-ഫെബ്രുവരിയിൽ തന്നെ തിരുവനന്തപുരത്തു് എ നാരായണപിള്ളയുടെ വക്കീലാഫീസിൽ സി. വി. കുഞ്ഞിരാമന്റെ അദ്ധ്യക്ഷതയിൽ‍ കൂടിയ ഒരു രാഷ്ട്രീയ നേതൃയോഗം [[തിരുവിതാംകൂർ സ്റ്റേറ്റ് കോൺഗ്രസ്സ്]] എന്ന പേരിൽ സ്വതന്ത്ര രാഷ്ട്രീയ കക്ഷി രൂപവത്‍കരിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. [[പട്ടം താണുപിള്ള|പട്ടം എ. താണുപിള്ളയെ]] അതിന്റെ പ്രസിഡന്റായും പി. എസ് നടരാജപിള്ളയെ സെക്രട്ടറിയായും തെരഞ്ഞെടുത്തു് കൊണ്ടു് താല്ക്കാലിക സമിതിയും രൂപവത്‍കരിച്ചു. തിരുവിതാംകൂറിൽ ഉത്തരവാദഭരണത്തിനായുള്ള പ്രക്ഷോഭം തുടങ്ങാനുള്ള തീരുമാനത്തോടെ സ്റ്റേറ്റ് കോൺഗ്രസ് നിലവിൽ വന്നു.

സ്റ്റേറ്റ് കോൺഗ്രസും കോൺഗ്രസിന്റെ ശാഖാസമിതിയും തമ്മിൽ ലയിപ്പിയ്ക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ പലതുനടന്നെങ്കിലും ഫലപ്രദമായില്ല. കോൺഗ്രസിന്റെ ശാഖാസമിതിയോഗം ചേർ‍ന്നു് സംഘടനപിരിച്ചുവിടാൻ തീരുമാനമെടുത്തുവെങ്കിലും ചങ്ങനാശ്ശേരി പരമേശ്വരൻ പിള്ളയും ജി രാമചന്ദ്രനും സ്റ്റേറ്റ് കോൺഗ്രസിൽ ചേരാൻ തയ്യാറായില്ല&lt;ref&gt;പട്ടം താണുപിള്ള അജയ്യനായ ജനനായകൻ,കേരളഭാഷാഇൻ‍സ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്,  തിരുവനന്തപുരം, 2008, പുറം 52&lt;/ref&gt;. പട്ടം എ. താണുപിള്ളയും മറ്റുള്ളവരും സ്റ്റേറ്റ് കോൺഗ്രസുമായി മുന്നോട്ടുപോയി.

==മരണം==
കേരള ചരിത്രത്തിൽ സ്ഥാനം പിടിച്ച മഹാന്മാരിൽ ഒരാളായ ചങ്ങനാശ്ശേരി പരമേശ്വരൻ പിള്ള 1940 ജൂൺ‍30-നു് അന്തരിച്ചു&lt;ref&gt;കേരളത്തിലെ 235 പ്രസിദ്ധവ്യക്തികളുടെ ജീവചരിത്രം,സോഷ്യലിസ്റ്റ് കൗമുദി, തിരുവനന്തപുരം പുറം 98 &lt;/ref&gt;.
==ഐവർകാല==
[[പ്രമാണം:Changanassery Parameswaran Pillai.jpg|thumb|200px|ചങ്ങനാശ്ശേരി പരമേശ്വരൻ പിള്ള]]
[[കൊല്ലം|കൊല്ലത്ത്]] [[ഐവർകാല|ഐവർകാലയിൽ]] അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരിൽ ഒരു ഗ്രന്ഥശാലയുണ്ട്. ഗ്രന്ഥശാലയുടെ പേർ '''[[ചങ്ങനാശ്ശേരി സ്മാരക ഗ്രന്ഥശാല]]''' എന്നാണ്. ഈ ലൈബ്രററി ഗ്രന്ഥശാല സംഘം റെജിസ്റ്ററിൽ നാലാം നമ്പറിലാണ് റെജിസ്റ്റർ ചെയ്തിരിക്കുന്നത്, അത്രയേറെ പഴക്കമേറിയ ഒരു ലൈബ്രററിയാണിത്.

==ഇതും കാണുക==
* [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]]
* [[ചങ്ങനാശ്ശേരി സ്മാരക ഗ്രന്ഥശാല]]
* [[ഐവർകാല]]
* [[വൈക്കം സത്യാഗ്രഹം]]
* [[തിരുവിതാംകൂർ സ്റ്റേറ്റ് കോൺഗ്രസ്സ്]]
* [[കെ. കുമാർ| ഇലന്തൂർ കുമാർജി]]

==ജീവചരിത്രം കോമൺസിൽ==
* [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/23/Changanasseri_1932.pdf ചങ്ങനാശ്ശേരി - സി. നാരായണപിള്ള]

==അവലംബം==
{{reflist|refs=
&lt;ref name=nairsin1&gt;{{cite web|title=PARAMESWARAN PILLAI, CHANGANASSERY|url=http://www.nairs.in/bio_p.htm|publisher=nairs.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 
}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സാമൂഹിക സാംസ്കാരിക നായകൻ‌മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:എൻ.എസ്.എസ്. പ്രസിഡണ്ടുമാർ]]
[[en:Changanassery Parameswaran Pillai]]</text>
      <sha1>qrx46qvdpyneyuarxo5mwzo1swflfi3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചക്രവർത്തി പെൻ‌ഗ്വിൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>138250</id>
    <revision>
      <id>4616510</id>
      <parentid>3779359</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:03:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616510</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8064" sha1="8femrh0joucef28ahpgfup6zctwcggv" xml:space="preserve">{{prettyurl|Emperor Penguin}}
{{Taxobox
| name = ചക്രവർത്തി പെൻ‌ഗ്വിൻ
| status = NT
| status_system = IUCN3.1
| status_ref=&lt;ref&gt;http://www.iucnredlist.org/details/22697752/0&lt;/ref&gt;
| image = Aptenodytes forsteri -Snow Hill Island, Antarctica -adults and juvenile-8.jpg
| image_caption=[[അന്റാർട്ടിക്ക|അന്റാർട്ടിക്കയിലെ]] സ്നോഹിൽ ദ്വീപിലുള്ള പ്രായപൂർത്തിയായ പെൻഗിനുകളും കുട്ടിയും.
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordate|കോർഡേറ്റ]]
| classis = [[Bird|ഏവ്സ്]]
| ordo = [[penguin|സ്ഫെനിസ് സിഫോംസ്]]
| familia = [[penguin|സ്ഫെനിസ്സിഡെ]]
| genus = ''[[Aptenodytes|ആപ്റ്റെനൊഡൈറ്റസ്]]''
| species = '''''A. forsteri'''''
| binomial = ''Aptenodytes forsteri''
| binomial_authority = [[George Robert Gray|Gray]], 1844
| range_map = Manchot empereur carte reparition.png
| range_map_caption =ചക്രവർത്തി പെൻ‌ഗ്വിന്റെ ആവാസമേഖല, &lt;br /&gt;(പെറ്റുപെരുകുന്ന മേഖല പച്ചനിറത്തിൽ)}}

ഇപ്പോൾ [[ഭൂമി|ഭൂമിയിൽ]] ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതിൽ വച്ചേറ്റവും വലിപ്പമുള്ളതും പൊക്കം കൂടിയതുമായ [[പെൻ‌ഗ്വിൻ|പെൻ‌ഗ്വിനാണ്]] '''ചക്രവർത്തി പെൻ‌ഗ്വിൻ''' ([[ഇംഗ്ലീഷ്]]:'''Emperor Penguin'''). [[അന്റാർട്ടിക്ക|അന്റാർട്ടിക്കയിലാണ്]] ഈ പെഗ്വിനുകളേ കാണപ്പെടുന്നത്. ആൺപെൺ പെൻ‌ഗ്വിനുകളുടെ തൊങ്ങലിന് ഒരേവലിപ്പമാണ്. ഇവയ്ക്ക് ഏകദേശം 122 സെ.മി. പൊക്കവും 22 മുതൽ 45 കിലോഗ്രാം വരെ തൂക്കവും വയ്കാറുണ്ട്. ഇവയുടെ പിൻഭാഗത്തിനും തലയ്ക്കും കറുപ്പ് നിറവും വയർ വെള്ള നിറത്തിലും കഴുത്തിനു താഴെ മങ്ങിയ നിറവുമാണ്. മറ്റു പെൻ‌ഗ്വിനുകളേപ്പോലെ ഇവയ്ക്കും പറക്കാനുള്ള കഴിവില്ല.

പ്രധാന ഭക്ഷണം [[മത്സ്യം|മത്സ്യങ്ങളാണെങ്കിൽ]] കൂടിയും ക്രില്ലുപൊലെയുള്ള [[കൊഞ്ച്]] വർഗ്ഗത്തിലെപ്പെട്ട ജീവികളേയും ഇവ ആഹാരമാക്കാറുണ്ട്. ജലോപരിതലത്തിൽ നിന്നും 535 മീറ്റർ വരെ താഴ്ചയിൽ പോയി ഭക്ഷണം ശേഖരിക്കുന്ന ഇവയ്ക്ക് 18 മിനിട്ട് വരെ വെള്ളത്തിനടിയിൽ കഴിച്ചുകൂട്ടാനും കഴിയും. [[രക്തം|രക്തത്തിലെ]] ഹീമോഗ്ലൊബിന്റെ പ്രത്യേക പ്രവർത്തനം മൂലം, ഓക്സിജന്റെ ആവശ്യകത നിയന്ത്രിക്കുന്നു. കട്ടികൂടിയ എല്ലുകൾ വെള്ളത്തിനടിയിലെ ഉയർന്ന സമ്മർദ്ദം താങ്ങാൻ കഴിവുള്ളവയാണ്, വെള്ളത്തിനടിയിലായിരിക്കുമ്പോൾ  [[ചയാപചയം|ചയാപചയ]] പ്രവർത്തങ്ങൾ കുറച്ചും അത്യാവശ്യമില്ലാത്ത ഇന്ദിയപ്രവർത്തനങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കുകയും വഴി [[ഓക്സിജൻ|ഓക്സിജന്റെ]] ഉപയോഗം കുറയ്ക്കുന്നു.

അന്റാർട്ടിക് ശൈത്യകാലത്ത് ഇണചേരാറൂള്ള ഏക പെൻഗ്വിനുകൾ ചക്രവർത്തി പെൻഗ്വിനുകളാണ്. ഇണചേരാൻ വേണ്ടിയുള്ള ഇവയുടെ ദേശാടാനം വളരെ പ്രശസ്തമാണ്. ശൈത്യകാലത്ത് 50-120 കിലോമീറ്ററുകളോളം ദേശാടനം നടത്തുന്ന ഇവയുടെ കോളനികളിൽ ആയിരത്തിൽ പരം പക്ഷികളുണ്ടാകും. പെൺ പക്ഷികൾ ഒരു [[മുട്ട]] മാത്രമേ ഇടാറുള്ളു, മുട്ടകൾ അടവച്ച് വിരിയിച്ചെടുക്കുന്നത് ആൺ കിളികളാണ്. ഐസിൽ മുട്ടയിടാൻ സാധിക്കുന്ന ഏക പക്ഷിയിനം ചക്രവർത്തി പെൻ‌ഗ്വിനുകളാ‍ണ്.&lt;ref name=&quot;imp&quot;&gt;{{cite book|title=Discovering Wildlife - The Ultimate Fact File|publisher=International Masters Publishers BV MMV|date=2002|pages=5|language=en}}&lt;/ref&gt;  കോളനിയിൽ കുട്ടികളുടെ സരക്ഷണകാര്യത്തിൽ ആൺപെൺകിളികൾ ഒരുപോലെ ശ്രദ്ധാലുക്കളാണ്. സ്വതന്ത്രമായി ജീവിക്കുന്ന പെൻഗ്വിനുകളുടെ ശരാശരി ആയുസ്സ് 20 വർഷമാണ്, എന്നാൽ 50 വയസ്സുവരെ ജീവിച്ചിരുന്നവയെപ്പറ്റിയുള്ള നിരീക്ഷണങ്ങളും ലഭ്യമാണ്.

== വർഗ്ഗീകരണം ==
== അവലംബം ==
{{Reflist}}

== ഗ്രന്ഥസൂചി ==
* {{Cite book |last=Williams |first=Tony D. |title=The Penguins |url=https://archive.org/details/penguinssphenisc0000will |year=1995 |publisher=Oxford University Press |location=Oxford, England |isbn=019854667X }}
== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{Commons category|Aptenodytes forsteri}}
{{wikispecies|Aptenodytes forsteri}}
* [http://animaldiversity.ummz.umich.edu/site/accounts/information/Aptenodytes_forsteri.html University of Michigan info site] with citations for specific studies
* [http://www.gdargaud.net/Antarctica/Penguins.html Photographs of Emperor penguins]
* [http://digimorph.org/specimens/Aptenodytes_forsteri/juvenile/whole/ Morphology of the Emperor Penguin] including 3D computed tomographic (CT) animations of skeletons
* [http://explorations.ucsd.edu/Features/Emperors_of_the_Extreme/ Emperors of the Extreme]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} article from [[Scripps Institution of Oceanography]]
* {{cite web|url =http://www.photovolcanica.com/PenguinSpecies/Emperor/EmperorPenguinPhotos.html| title = Emperor Penguin|publisher = Photo Volcaniaca| author = Roscoe, R|accessdate = 13 April 2008}}
* [http://ibc.lynxeds.com/species/emperor-penguin-aptenodytes-forsteri Emperor penguin videos, photos &amp; sounds] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130512161542/http://ibc.lynxeds.com/species/emperor-penguin-aptenodytes-forsteri |date=2013-05-12 }} on the Internet Bird Collection

[[വർഗ്ഗം:പറക്കാത്ത പക്ഷികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പെൻ‌ഗ്വിനുകൾ]]</text>
      <sha1>8femrh0joucef28ahpgfup6zctwcggv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചിറയ്ക്കൽ മഹാദേവക്ഷേത്രം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>138962</id>
    <revision>
      <id>4616526</id>
      <parentid>4598883</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:15:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616526</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13971" sha1="qw7easr870jqtra92tnvgj0auj5qlpq" xml:space="preserve">{{prettyurl|Chirakkal Mahadeva Temple}}
{{Infobox Mandir
| name = ചിറയ്ക്കൽ മഹാദേവക്ഷേത്രം
| image = Chirakkal Mahadeva Temple Puliyanam Top View.JPG
| image size = 250px
| alt =
| caption = ചിറയ്ക്കൽ മഹാദേവക്ഷേത്രം
| pushpin_map = Kerala
| map=  Chirakal
| latd = 9 | latm = 30 | lats = 5 | latNS = N
| longd= 76 | longm= 35 | longs = 5 | longEW = E
| map_caption = ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സ്ഥാനം
| mapsize = 100
| other_names =
| devanagari =
| sanskrit_transliteration =
| tamil =
| marathi =
| bengali =
| script_name = [[മലയാളം]]
| script =
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| state/province = [[കേരളം]]
| district = [[എറണാകുളം]]
| locale = [[അങ്കമാലി]]
| primary_deity = [[പരമശിവൻ]]
| important_festivals= [[ശിവരാത്രി]]
| architectural_styles= കേരളത്തിലെ പരമ്പരാഗത ശൈലി
| number_of_temples=
| number_of_monuments=
| inscriptions=
| date_built= 
| creator = 
| temple_board =
| Website = 
}}
[[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം ജില്ലയിലെ]] [[അങ്കമാലി|അങ്കമാലിക്കടുത്ത്]] [[പുളിയനം]] ഗ്രാമത്തിൽ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://newspaper.mathrubhumi.com/ernakulam/events/innatheparippadi-1.7530658|title=ഇന്നത്തെ പരിപാടി|access-date=2024-08-21|date=2022-05-19|language=en|archive-date=2024-08-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20240821180433/https://newspaper.mathrubhumi.com/ernakulam/events/innatheparippadi-1.7530658|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പുരാതനവും പ്രസിദ്ധവുമായ [[ക്ഷേത്രം (ആരാധനാലയം)|ക്ഷേത്രമാണ്]] '''ചിറയ്ക്കൽ മഹാദേവക്ഷേത്രം'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatemples.net/ekm_siva.html#nam|title=Welcome to the Temples of God’s Own Country|access-date=2024-08-21}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; കേരളത്തിലെ [[നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ]] പറയുന്ന നൂറ്റെട്ടാമത്തേതും അവസാനത്തേതുമായ ശിവ ക്ഷേത്രം.&lt;ref&gt;കുഞ്ഞികുട്ടൻ ഇളയതിന്റെ “108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ“&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ: കുഞ്ഞികുട്ടൻ ഇളയത്&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://sreesundareswara.com/InnerPage.aspx?ID_Menu=6|title=Sree Sundareswara Temple|access-date=2024-08-21}}&lt;/ref&gt;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.templepurohit.com/108-shiva-temples-kerala-built-lord-parshuram/|title=The 108 Shiva Temples in Kerala Built by Lord Parshuram|access-date=2024-08-21|date=2019-03-25|language=en-US|archive-date=2024-08-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20240821181745/https://www.templepurohit.com/108-shiva-temples-kerala-built-lord-parshuram/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://isharethese.com/group-108-shiva-temples-in-3-places-india-kerala-kanchipuram-kalna/|title=Group of 108 Shiva Temples in 3 Places in India|access-date=2024-08-21|last=Ghose|first=Indrani|date=2020-01-16|language=en-US}}&lt;/ref&gt;
&lt;!--
==ചരിത്രം==
--&gt;

==ഐതിഹ്യം==
ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ [[പരമശിവൻ|പരമശിവനാണ്]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivam.org/temples-lord-shiva-temples-of-india/chirakkal-mahadeva-temple/#gsc.tab=0|title=Chirakkal - Mahadeva Temple|access-date=2024-08-21}}&lt;/ref&gt;  [[ദശാവതാരം|വൈഷ്ണവാശഭൂതനായ]] ശ്രീ [[പരശുരാമൻ|പരശുരാമനാണ്]] പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയത് എന്നാണ് ഐതിഹ്യം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://elavoor.com/chirakkal-mahadeva-temple-puliyanam/|title=പരശുരാമൻ സ്ഥാപിച്ച പുളിയനം ‘ചിറയ്ക്കൽ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം'|access-date=2024-08-21|last=Melappilly|first=Joby|date=2021-07-10|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

==ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി==

ചതുരാകൃതിയിലുള്ള ഗർഭഗൃഹത്തോടുകൂടിയ രണ്ടു നിലയുള്ള ചെറിയ [[ശ്രീകോവിൽ|ശ്രീകോവിലാണ്]] ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളത്. ഗോപുരമോ അലങ്കാര കവാടമോ ഒന്നും തന്നെ ക്ഷേത്രത്തിനില്ല.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 2024 ഫെബ്രുവരി 18-ന് ഇവിടെ കൊടിമരം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. [[ബലിക്കല്ല്]] സാമന്യം വലിയതാണെങ്കിലും ബലിക്കൽപ്പുരയില്ല. നമസ്കാരമണ്ഡപമുണ്ട്. വലിയമ്പലം കിഴക്ക് ഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ചുറ്റമ്പലത്തിനു പഴക്കം കാണുന്നില്ല, പുതുതായി നിർമ്മിച്ചതാണ്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്ക് ഭാഗത്തുള്ള വിസ്തൃതമായ നടവഴി ചെന്നവസാനിക്കുന്നത് സാമാന്യം വലിയ ഒരു ചിറയിലാണ്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

==പ്രതിഷ്ഠ==

[[ശിവൻ|ശിവനാണ്]] പ്രതിഷ്ഠ.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.adda247.com/teaching-jobs-exam/famous-temples-in-india/|title=Famous Temples List in India PDF Download|access-date=2024-08-21|last=Saha|first=Arnaba|date=2023-10-03|language=te-IN}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ishtadevata.com/temple/chirakkal-mahadeva-temple-angamaly-ernakulam/|title=Chirakkal Mahadeva Temple – Hindu Temple Timings, History, Location, Deity, shlokas|access-date=2024-08-21|language=en-US}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; പീഠത്തിൽ നിന്ന് ഒന്നരയടിയോളം ഉയരമുള്ള [[ശിവലിംഗം]] കിഴക്കോട്ട് ദർശനമരുളുന്നു. ദേവൻ രൗദ്രഭാവത്തിൽ ജലത്തിലേക്ക് അഭിമുഖമായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതിനാൽ ക്രുദ്ധനായ ദേവൻ ശാന്തനായി നിലകൊള്ളുന്നു എന്നാണ് സങ്കല്പം.

===പൂജാവിധിയും ഉത്സവവും===

രണ്ടുനേരം പൂജയും ക്ഷേത്രചടങ്ങുകളുമുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivam.org/temples-lord-shiva-temples-of-india/chirakkal-mahadeva-temple/#gsc.tab=0|title=Chirakkal - Mahadeva Temple|access-date=2024-08-21}}&lt;/ref&gt; [[ഉത്സവം|ഉത്സവമില്ല]]. [[ശിവരാത്രി]] ജനപങ്കാളിത്തത്തോടെ ആഘോഷിച്ചുവരുന്നു.

==ഉപദേവതകൾ==

ക്ഷേത്രത്തിൽ ദേവീപ്രതിഷ്ഠയില്ല. നമസ്കാരമണ്ഡപത്തിനു സമീപം [[നന്ദി]]യുണ്ട്. തെക്കുഭാഗത്ത് [[ഗണപതി]]യും പുറത്ത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറേ മൂലയിൽ കാണുന്ന കൊച്ചു ശ്രീകോവിലിൽ [[ശാസ്താവ്|ശാസ്താവും]] [[ഭഗവതി]]യും ഒരേ പീഠത്തിൽ മരുവുന്നു.

==ഭരണം==

[[തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ക്ഷേത്രഭരണം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://indiankanoon.org/doc/111800744/|title=Chirakkal Mahadeva Temple|website=indiankanoon.org}}&lt;/ref&gt; [[തന്ത്രം]] ഭദ്രകാളി മറ്റപ്പിള്ളി മനയ്ക്കലേക്കും ആകുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://elavoor.com/chirakkal-mahadeva-temple-puliyanam/|title=പരശുരാമൻ സ്ഥാപിച്ച പുളിയനം ‘ചിറയ്ക്കൽ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം'|access-date=2024-08-21|last=Melappilly|first=Joby|date=2021-07-10|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

==ചരിത്രം==

ആലങ്ങാട് രാജവംശം രണ്ടായി പിരിഞ്ഞപ്പോൾ അതിലൊരു താവഴി അങ്കമാലിക്ക് വടക്ക് കോതകുളങ്ങര ആസ്ഥാനമായി വാണിരുന്നു. 1756 - ൽ സാമൂതിരി ആലങ്ങാട് പിടിച്ചൂ. 1762- ൽ തിരുവിതാംകൂർ സാമൂതിരിയെ തോല്പിച്ചു. അതിനു പ്രതിഫലമായി കൊച്ചി ആലങ്ങാടും പറവൂരും തിരുവിതാംകൂറിനു നൽകി. പിന്നീട് തിരുവിതാംകൂർ രാജ്യം ഇല്ലാതായപ്പോഴാണ് ആലങ്ങാട് രാജാവിന്റെ സംരക്ഷണത്തിലായിരുന്നചിറയ്ക്കൽ ക്ഷേത്രഭരണം തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ അധീനത്തിലായിത്തീർന്നത്.&lt;ref name=&quot;test1&quot;&gt;''നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ'' - കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ ഇളയത്.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.nativeplanet.com/travel-guide/chirakkal-mahadeva-temple-in-ernakulam-history-attractions/articlecontent-pf40739-003792.html|title=പരശുരാമൻ നിർമ്മിച്ചതെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വിശേഷങ്ങൾ|website=nativeplanet.com}}&lt;/ref&gt;
==എത്തിച്ചേരാൻ==
അങ്കമാലിയിൽ നിന്നും തൃശൂർക്കുള്ള ദേശീയപാതയിൽ ഇളവൂർകവല എന്ന സ്ഥലത്തുനിന്ന് പുളിയനം ഭാഗത്തേക്കുള്ള റോഡിൽ പുളിയനം ഗവർമെന്റ് ഹയർ സെക്കന്ററി സ്ക്കൂളിന് അടുത്തായാണ് ചിറയ്ക്കൽ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivam.org/temples-lord-shiva-temples-of-india/chirakkal-mahadeva-temple/#gsc.tab=0|title=Chirakkal - Mahadeva Temple|access-date=2024-08-21}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://hindupad.com/shiva-temples-in-aluva-alwaye-taluk-ernakulam/|title=Shiva Temples in Aluva (Alwaye) Taluk, Ernakulam|access-date=2024-08-21|last=Sanagala|first=Naveen|date=2013-03-09|language=en}}&lt;/ref&gt; ഇളവൂർ കവലയിൽ നിന്നും 4.5 കിലോമീറ്ററും അങ്കമാലിയിൽ നിന്ന് 7.5 കിലോമീറ്ററും അകലെയാണ് ചിറയ്ക്കൽ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം .&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;
==ചിത്രശാല==
&lt;gallery&gt;
File:Chirakkal Mahadeva Temple Puliyanam Gate.JPG|പ്രവേശന കവാടം
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_Back_View.JPG|പുറകുവശം
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_Side_View.JPG | പാർശ്വ വീക്ഷണം
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_Front_Side_View.JPG| പാർശ്വ വീക്ഷണം
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_Front_View.JPG | മുൻവശം
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_Stone.JPG
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_Way_to_pond.JPG|ക്ഷേത്രക്കുളത്തിലേക്കുള്ള വഴി
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_Steps.JPG|പടവുകൾ
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_The_Pond.JPG|ക്ഷേത്രക്കുളം
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_Front_Long_View.JPG|മുൻവശം
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_Frontside.JPG|പാർശ്വ വീക്ഷണം
Chirakkal_Mahadeva_Temple_Puliyanam_Small_Temple.JPG| ശാസ്താവിന്റെ ക്ഷേത്രം
&lt;/gallery&gt;

==അവലംബം==
{{commonscat|Chirakkal Mahadeva Temple}}
&lt;references /&gt;

{{എറണാകുളം ജില്ല}}

[[വർഗ്ഗം:എറണാകുളം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>qw7easr870jqtra92tnvgj0auj5qlpq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചെമ്പിലരയൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>143571</id>
    <revision>
      <id>4616534</id>
      <parentid>4087439</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:30:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616534</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5934" sha1="7nboch4j2tf1ws8s92yc2g3hb15yys3" xml:space="preserve">{{prettyurl|Chempil Arayan}} {{Infobox person
| name        = ചെമ്പിലരയൻ
| image       = 
| alt         = 
| caption     =
| birth_date  = {{Birth date|1761|04|23}}
| birth_place = [[വൈക്കം]], [[കോട്ടയം ജില്ല]]
| death_date  = {{Death date and age|1811|01|13|1761|04|23}}
| death_place =
| nationality = ഇൻഡ്യ
| other_names = ചെമ്പിൽ അനന്തപദ്മനാഭൻ വലിയ അരയൻ കൻകുമാരൻ
| known_for   =
| occupation  = നാവികസേനാ മേധാവി
}}
'''ചെമ്പിൽ അനന്തപദ്മനാഭൻ വലിയ അരയൻ കൻകുമാരൻ''' എന്ന '''ചെമ്പിലരയൻ''' തിരുവിതാംകൂർ രാജാവായ [[അവിട്ടം തിരുനാൾ ബാലരാമവർമ്മ|അവിട്ടം തിരുനാൾ ബാലരാമവർമയുടെ]] നാവികസേനാ മേധാവിയായിരുന്നു. ബ്രിട്ടീഷ് മേൽക്കോയ്മയ്ക്കെതിരെ യുദ്ധം ചെയ്തു.

==പശ്ചാത്തലം==
[[വൈക്കം|വൈക്കത്തിന്]] വടക്ക് [[ചെമ്പ്]] എന്ന ഗ്രാമത്തിലായിരുന്നു ചെമ്പിൽ അരയന്റെ തറവാട്. തിരുവിതാം‌കൂർ രാജചിഹ്നമായ ശംഖ് ഇവരുടെ നാലുകെട്ടിൽ പതിച്ചിരുന്നു. [[കളരിപ്പയറ്റ്|കളരിപ്പയറ്റിന്റെ]] വടക്കും തെക്കും സമ്പ്രദായങ്ങൾ പഠിപ്പിക്കുന്ന കളരി അരയന്റെ കുടുംബമായ&lt;ref&gt;{{cite web |title=House of Freedom Fighter Chempil Arayan |url=http://www.archaeology.kerala.gov.in/photo/house-of-freedom-fighter-chempil-arayan/188 |accessdate=11 ഡിസംബർ 2020 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; തൈലം‌പറമ്പ് പുത്തൻ പുരയ്ക്കൽ തറവാട്ടിലുണ്ടായിരുന്നു. തെക്കും‌കൂർ കീഴടക്കാൻ തിരുവിതാം‌കൂറിനെ സഹായിച്ചതിന് പുഞ്ചവയലുകളും എരുമേലിയിൽ ഇരുപതിനായിരത്തിലേറെ ഏക്കർ സ്ഥലവും കരമൊഴിവായി ലഭിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;Math1&quot;&gt;{{cite news |title=ചെമ്പിലരയന്റെ ചങ്കൂറ്റം |url=https://www.mathrubhumi.com/ernakulam/nagaram/1.2616490 |accessdate=11 ഡിസംബർ 2020 |publisher=മാതൃഭൂമി |date=19 ഫെബ്രുവരി 2018 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

==ഏറ്റുമാനൂർ വിളംബരവും ബോൾഗാട്ടി ആക്രമണവും==
[[തിരുവിതാം‌കൂർ|തിരുവിതാം‌കൂറിലും]] [[കൊച്ചി രാജ്യം|കൊച്ചിയിലും]] [[വേലുത്തമ്പി ദളവ|വേലുത്തമ്പി ദളവയും]] [[പാലിയത്തച്ചൻ|പാലിയത്തച്ചനും]] നടത്തിയ കലാപത്തിൽ ചെമ്പിലരയനും അവർക്കൊപ്പം ചേർന്നു. ഏറ്റുമാനൂരിൽ വിളിച്ചുകൂട്ടിയ യോഗത്തിൽ വെള്ളക്കാരെ സായുധ മുന്നേറ്റത്തിൽ തുരത്തണമെന്ന് ആഹ്വാനം ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;Math1&quot;/&gt;
==മരണം==
1808 ഡിസംബർ 28-ന് ബ്രിട്ടീസ് റസിഡന്റിനെ വധിക്കാൻ വേലുത്തമ്പി ദളവയുടെ നിർദ്ദേശമനുസരിച്ച് ചെമ്പിൽ അരയന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ബോൾഗാട്ടി പാലസ് ആക്രമിക്കുകയുണ്ടായി. പക്ഷേ റസിഡന്റ് മെക്കാളെ ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലേയ്ക്ക് രക്ഷപെട്ടു.&lt;ref name=&quot;Math1&quot;/&gt;

ചെമ്പിൽ അരയൻ പിടിക്കപ്പെടുകയും 1811 ജനുവരി 13ന് ബ്രിട്ടീഷ് തടവിൽ മരിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;Math1&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Tomb of Chempil Arayan |url=http://www.archaeology.kerala.gov.in/photo/tomb-of-chempil-arayan/184 |website=Department of Archaeology |accessdate=11 ഡിസംബർ 2020 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== അവലംബങ്ങൾ ==
* [http://cs.nyu.edu/kandathi/chempil_arayan.html ചെമ്പിലരയൻ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090831045109/http://cs.nyu.edu/kandathi/chempil_arayan.html |date=2009-08-31 }}

[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരസേനാനികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ വിപ്ലവകാരികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനികൾ]]</text>
      <sha1>7nboch4j2tf1ws8s92yc2g3hb15yys3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജെ. ദേവിക</title>
    <ns>0</ns>
    <id>149949</id>
    <revision>
      <id>4616581</id>
      <parentid>3971539</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T23:32:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616581</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25445" sha1="10vafi81ayrz1hfms3wbxf48fa6hn4c" xml:space="preserve">{{prettyurl|J. Devika}}
{{EngvarB|date=September 2014}}
{{Use dmy dates|date=September 2014}}
{{Infobox writer
| name        = ജെ. ദേവിക
| image       = File:J Devika.jpg
| imagesize   = 
| caption     = 
| pseudonym   =  
| birth_date  = {{bda|6 May 1968}}&lt;ref&gt;&quot;Devika Jayakumari | Centre For Development Studies - Academia.edu&quot; https://cds.academia.edu/DevikaJayakumari/CurriculumVitae&lt;/ref&gt;
| birth_place = കൊല്ലം
| death_date  = 
| death_place = 
| occupation  =  ഗവേഷണ പണ്ഡിത
| nationality = ഭാരതീയ
| period      = 
| genre       =  [[വനിത പഠനം, സ്മൂഹശാസ്ത്രം(Sociology), ചരിത്രം]]
| subject     = 
| movement    = 
| debutworks = 
| influences  = 
| influenced  = 
| signature   = 
| website     = 
| footnotes   = 
| notableworks = [[കുലസ്ത്രീയും ചന്തപ്പെണ്ണും ഉണ്ടായതെങ്ങിനെ]]
}}

ചരിത്രപണ്ഡിത, അദ്ധ്യാപിക, സാമൂഹ്യവിമർശക, സ്ത്രീവാദ എഴുത്തുകാരി എന്നീ നിലകളിൽ ശ്രദ്ധേയയായ ഒരു മലയാളി വനിതയാണു് '''ഡോ. ജെ. ദേവിക'''(ഡോ. ദേവിക ജയകുമാരി). ഇപ്പോൾ തിരുവനന്തപുരത്തെ സെന്റർ ഫോർ ഡവലപ്മെന്റ് സ്റ്റഡീസിലെ അസോസിയേറ്റ് പ്രൊഫസറായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;cds&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.cds.edu/people/dr-j-devika/qualification.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2013-11-07 |archive-url=https://archive.today/20131107051403/http://www.cds.edu/people/dr-j-devika/qualification.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; കേരളത്തിലെ സ്ത്രീസമൂഹത്തെക്കുറിച്ചും ലിംഗരാഷ്ട്രീയത്തെകുറിച്ചും സവിശേഷമായി പഠനം നടത്തുന്നവരിൽ പ്രമുഖയാണിവർ. സാമൂഹികവും സ്ത്രീകേന്ദ്രിതവുമായ വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചു നിരവധി ഉപന്യാസങ്ങളും പഠനങ്ങളും ഇവരുടേതായി പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. &quot;[[കുലസ്ത്രീയും ചന്തപ്പെണ്ണും ഉണ്ടായതെങ്ങനെ]]&quot; എന്ന കൃതിയുടെ സ്വതന്ത്രപകർപ്പവകാശപ്രകാശനത്തിലൂടെ സമകാലീനമലയാളത്തിൽ [[പകർപ്പവകാശവിമുക്തം|പകർപ്പവകാശവിമുക്തമായ]] പ്രസിദ്ധീകരണസംസ്കാരത്തിനു് ഒരു പ്രായോഗികമാതൃക തുടങ്ങിവെച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.sirajlive.com/2013/10/15/61025.html&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;hindu&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2010/10/11/stories/2010101154400400.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2013-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203022217/http://www.hindu.com/2010/10/11/stories/2010101154400400.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; സമകാലിക വിഷയങ്ങളെ കുറിച്ച് കാഫില(www.kafila.org) എന്നാ സംഘ ബ്ലോഗിൽ  എഴുതാറുണ്ട് &lt;ref name=&quot;kafila&quot;&gt;{{Cite web |url=http://kafila.org/about/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2013-11-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131112225416/http://kafila.org/about/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.madhyamam.com/weekly/1282&lt;/ref&gt;

==ജീവിതരേഖ==
കൊല്ലത്തെ നേത്രരോഗ വിദഗ്ദനായിരുന്ന ഡോ പത്മജൻറെയും ശിശുരോഗ വിദഗ്ദയായിരുന്ന ഡോക്ർ ജയകുമാരിയുടെയും മകളായി ജനിച്ചു. പിതാവ് ഡോ. പത്മജൻ, പ്രശസ്ത ചലച്ചിത്ര സംവിധായകൻ പത്മരാജന്റെ മൂത്ത സഹോദരനാണ്.
കൊല്ലം സെന്റ് ജോസഫ് ഗേൾസ് ഹൈസ്കൂളിൽ സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കി. തുടർന്നു് തിരുവനന്തപുരം വിമൻസ് കോളേജിൽ നിന്നു് ബിരുദവും [[ജെ.എൻ.യു|ജവഹർലാൽ നെഹ്രു സർവകലാശാലയിലെ]] [[സെന്റർ ഫോർ ഹിസ്റ്റോറിക്കൽ സ്റ്റഡീസ്, ജെ.എൻ. യു | ചരിത്രപഠനകേന്ദ്രത്തിൽ]] നിന്ന് ആധുനിക ചരിത്രത്തിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും നേടിയ ദേവിക &quot;കേരളീയ നവോത്ഥാനത്തിൽ വ്യക്തിവത്കരണ പ്രക്രിയകളും ലിംഗഭേദവും തമ്മിലുള്ള പാരസ്പര്യം&quot; എന്ന വിഷയത്തിൽ എം.ജി. സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് ഡോക്ടറേറ്റ് കരസ്ഥമാക്കി.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=164 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-05-23 |archive-date=2012-10-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121004231724/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=164 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[കാലിക്കറ്റ് സർവകലാശാല]]യിലെ വനിതാപഠനത്തിനായുള്ള ബോർഡ് ഓഫ് സ്റ്റഡീസിൽ അംഗമായിരുന്നിട്ടുണ്ട്. ഹൈദരാബാദിലെ അന്വേഷിയുടെ സ്റ്റോറീസ് പ്രൊജക്ടിന്റെ ഉപദേശകയായും പ്രവർത്തിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.cds.edu/php/facultyProfile.php?categoryId=167&amp;Level=0 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-05-23 |archive-date=2011-05-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110526114354/http://www.cds.edu/php/facultyProfile.php?categoryId=167&amp;Level=0 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
രാജശ്രീ, ശ്രീരജ്ഞിനി എന്നിവർ മക്കൾ.
മദൻലാൽ , രവി എന്നിവർ സാഹോദരങ്ങൾ.

==കൃതികൾ==
{{wikisource|രചയിതാവ്:ജെ. ദേവിക}}
*ആണരശുനാട്ടിലെ കാഴ്ചകൾ:കേരളം സ്ത്രീപക്ഷ ഗവേഷണത്തിൽ
*കുലസ്ത്രീയും ചന്തപ്പെണ്ണും ഉണ്ടായതെങ്ങനെ
*Womanwriting= Manreading?
*Her Self: Early Writings on Gender by Malayalee Women 1898-1938 &lt;ref name=&quot;books.google&quot;&gt;{{Cite journal | url = http://books.google.com/?id=Xyr6gXmva-gC | title = Her-Self: Gender and Early Writings of Malayalee Women | isbn = 9788185604749 | author1 = Devika | first1 = J | year = 2005}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/lr/2005/06/05/stories/2005060500090200.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2008-04-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080402044122/http://www.hindu.com/lr/2005/06/05/stories/2005060500090200.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

[[ദ ഹിന്ദു]] അവരുടെ പുസ്തക നിരൂപണത്തിൽ  [[കുലസ്ത്രീയും ചന്തപ്പെണ്ണും ഉണ്ടായതെങ്ങനെ ?]] നെ പറ്റി ഇങ്ങനെ പറയുന്നു -  കേരള സമൂഹത്തിൽ  സ്ത്രീകൾ എങ്ങനെ അദൃശ്യമായ ഇടങ്ങളിലേക്ക് ഒതുക്കപ്പെട്ടു എന്നതിനുതരം തേടുകയാണ് ദേവിക. &lt;ref name=&quot;hindu&quot;/&gt;. [[മാതൃഭൂമി]]യിൽ കെ ആർ മീര ഇങ്ങനെ പറയുന്നു &quot;'കുലസ്ത്രീയും ചന്തപ്പെണ്ണും ഉണ്ടായതെങ്ങനെ ' വായിച്ചപ്പോൾ അഭിമാനവും ലജ്ജയും അനുഭവപ്പെട്ടു. അഭിമാനം തോന്നിയത് പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിലും ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലുമൊക്കെ എത്ര ശക്തമായ കാഴ്ചപ്പാടുകളാണ് സ്ത്രീകൾ പലരും വച്ചുപുലർത്തിയിരുന്നത് എന്നോർത്തിട്ടാണ്. എല്ലാ മത, സമുദായ വിഭാഗങ്ങളും അവരവരുടേതായ രീതിയിൽ സ്ത്രീകളെ അടിച്ചമർത്തിയ കാലത്തും അന്നാ ചാണ്ടിയെയും ദാക്ഷായണി വേലായുധനെയും കെ.സരസ്വതിയമ്മയെയും പോലെയുള്ളവർ എത്ര ആത്മധൈര്യത്തോടെ സ്വന്തം അഭിപ്രായങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തി. ലജ്ജ തോന്നിയത്, അവരൊക്കെ അക്കാലത്തു മുന്നോട്ടു വച്ച ആശയങ്ങൾ ഇന്നും ആശയങ്ങൾ മാത്രമായി തുടരാൻ ആണും പെണ്ണുമായ മലയാളികളത്രയും ഇടവരുത്തിയല്ലോ എന്നോർത്തിട്ടും. ദേവികയുടെ പുസ്തകത്തിന്റെ പ്രചോദനം ഇതാണ്&quot; &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/mb4eves/online/malayalam/kerala/women/articles/maruvakku-article-137430 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2011-01-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110119140816/http://www.mathrubhumi.com/mb4eves/online/malayalam/kerala/women/articles/maruvakku-article-137430 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
[[ദേശാഭിമാനി]] അവരുടെ വാരാന്ത്യപതിപ്പിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മീന പിള്ള എഴുതിയ [[Womanwriting= Manreading?]] നിരൂപണത്തിൽ പറയുന്നു &quot;സാഹിത്യ വിദ്യാർഥികൾക്കും പൊതു വായനക്കാർക്കും അക്കാദമികവും വിമർശനാത്മകവുമായ പല ചിന്താധാരകളും തുറക്കുമ്പോൾതന്നെ ഏറെ രസകരമായ പല ഉൾക്കാഴ്ചകളും പ്രദാനംചെയ്യുകയും വാർപ്പുമാതൃകകൾക്ക് വിപരീതമായ വായനാസാധ്യതകൾ കാട്ടിത്തരുകയും ചെയ്യുന്നു ഈ കൃതി&quot;. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.deshabhimani.com/periodicalContent2.php?id=925 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2013-09-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130918011953/http://www.deshabhimani.com/periodicalContent2.php?id=925 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

മലയാളത്തിൽ നിന്നും പല കൃതികളും ഇംഗ്ലീഷിലേക്കു് വിവർത്തനം ചെയ്തിട്ടുണ്ടു്.  ഇതിൽ പ്രധാനം [[നളിനി ജമീല]]യുടെ '‘ഒരു ലൈംഗികത്തൊഴിലാളിയുടെ  ആത്മകഥ’', [[സാറാ ജോസഫ്|സാറാ  ജോസഫി]]ന്റെ '[[കന്യകയുടെ പുല്ലിംഗം]]' എന്നിവയാണ്. &lt;ref&gt;http://www.madhyamam.com/weekly/837&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/mp/2007/10/01/stories/2007100151070300.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2013-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203020950/http://www.hindu.com/mp/2007/10/01/stories/2007100151070300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/english-readership-for-more-of-sarah-josephs-acclaimed-stories/article3671779.ece&lt;/ref&gt;

==സാമൂഹ്യപ്രവർത്തനം==
ഫെമിനിസ്റ്റ് എന്ന നിലയിലും സാമൂഹ്യ വിമർശക എന്ന നിലയിലും ദേവിക സംവാദങ്ങളിൽ പങ്കെടുക്കുകയും ഒരുപാട് വിഷയങ്ങളിൽ അഭിപ്രായം പ്രസിദ്ധീകരിക്കാറുമുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.reporterlive.com/2013/10/09/54744.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2013-11-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131110062035/http://www.reporterlive.com/2013/10/09/54744.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
[[ദൽഹി കൂട്ട ബാലാത്സംഗ]]ത്തെ പറ്റി, സ്‌ത്രീ വെറും രണ്ടാംതരമാണെന്ന ചിന്ത സമൂഹത്തിലുണ്ടാവുകയും അവൾക്ക്‌ മാന്യത കല്‌പിക്കേണ്ട ആവശ്യകതയില്ലെന്ന ധാരണ പരക്കെ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്‌തതിന്റെ പരിണതഫലങ്ങളാണിതെന്നു ദേവിക പറയുകയുണ്ടായി. &lt;ref&gt;http://www.mangalam.com/women/news/30890?page=0,0#sthash.Xw89MqdQ.dpuf{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
തിരുവനന്തപുരതു നടന്ന പതിനേഴാമത് അന്താരാഷ്ട്ര ചലചിത്രോൽസവത്തിൽ  ദളിത് വിഷയം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന പാപ്പിലിയോ ബുദ്ധയുടെ സമാന്തര പ്രദർശനം നിരോധിച്ചതിനെതിരെ ചലച്ചിത്രോത്സവത്തിന്റെ പ്രധാന വേദിയായ കൈരളി തിയേറ്റർ കോംപ്ലക്‌സിൽ നടന്ന പ്രതിഷേധ പ്രകടനത്തിന് ചിത്രത്തിലെ നായികാ വേഷം ചെയ്ത സരിത, ചിത്രത്തിന്റെ നിർമാതാവ് പ്രകാശ് ബാരെ, എന്നിവരോടോപ്പം ദേവികയും നേതൃത്വം വഹിച്ചിരുന്നു   - &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://pravasini.com/index.php?page=mycatpage&amp;pid=2229&amp;cid=59#sthash.d1ELmWPw.dpuf |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305041950/http://pravasini.com/index.php?page=mycatpage&amp;pid=2229&amp;cid=59#sthash.d1ELmWPw.dpuf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.youtube.com/watch?v=HCgfoZyJuF0&lt;/ref&gt;

==പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾ==
===ഇംഗ്ലീഷിലെ പുസ്തകങ്ങൾ ===
*(ബിനിത വി തമ്പിയോടൊപ്പം എഴുതിയത്) ''New Lamps for Old? Gender Paradoxes of Political Decentralization in Kerala'', Zubaan, New Delhi, 2012.
*''Individuals, Householders, Citizens: Malayalees and Family Planning, 1930s-1970′'', Zubaan, New Delhi, 2008.
*''En-Gendering Individuals: The Language of Re-forming in Early 20&lt;sup&gt;th&lt;/sup&gt; Century Keralam'', Orient Longman, Hyderabad, 2007.
===മലയാളത്തിലെ പുസ്തകങ്ങൾ===
* ''നവസിദ്ധാന്തങ്ങൾ: സ്ത്രീവാദങ്ങൾ'' (New Theory Series: Feminism), ഡി.സി.ബുക്ക്സ്: കോട്ടയം, കേരളം, 2000.
*''നിരന്തരപ്രതിപക്ഷം: ജെ ദേവികയുടെ ലേഖനങ്ങൾ 2004-2018'' (Selected Essays in Malayalam), കോട്ടയം: ഡി.സി.ബുക്ക്സ്, പുറത്തിറങ്ങാനിരിക്കുന്നത്, 2021.
*''പൗരിയുടെനോട്ടങ്ങൾ'' (Woman-Citizen’s Eye-view), ഒലിവ് ബുക്ക്സ്: കോഴിക്കോട്, 2013.
* (എഡിറ്റ് ചെയ്തത്), ''ആണരശ് നാട്ടിലെ കാഴ്ചകൾ: കേരളം സ്ത്രീപക്ഷഗവേഷണത്തിൽ'' (Sights from Male-dom: Kerala under Feminist Lenses), Women’s Imprint, തിരുവനന്തപുരം, 2006.
*''പെണ്ണൊരുമ്പെട്ടാൽ ലോകം മാറും: ലിംഗനീതിയുടെ വിപ്ലവങ്ങൾ'', (The World Changed When Women Move: Gender-Revolutions), തിരുവനന്തപുരം, Readme Books, 2017.
===ജേണലുകൾ===
*{{Cite journal|last1=Devika|first1=J.|last2=O Williams|first2=Glyn|last3=Omankuttan|first3=U|last4=Aasen|first4=Berit|date=November 2018|title=&quot;Enacting Participatory, Gender-Sensitive Slum Redevelopment? Urban governance, power and participation in Trivandrum, Kerala.&quot;|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0016718518302252|journal=[[Geoforum]]|volume=96|pages=150–159|doi=10.1016/j.geoforum.2018.07.021|via=[[Elsevier Science Direct]]}}
*{{Cite journal|last=Devika|first=J.|title=ROCKETS WITH FIRE IN THEIR TAILS? Women Leaders in Kerala's Panchayats|url=https://www.jstor.org/stable/24394274|journal=India International Centre Quarterly|year=2012|volume=39|issue=3/4|pages=42-53(12 pages)|jstor=24394274|via=[[JSTOR]]}}
*{{Cite journal|last1=Devika|first1=J.|last2=Thampi|first2=Binitha V.|date=October 7, 2010|title=Mobility Towards Work and Politics for Women in Kerala State, India: A View from the Histories of Gender and Space|url=https://www.cambridge.org/core/journals/modern-asian-studies/article/abs/mobility-towards-work-and-politics-for-women-in-kerala-state-india-a-view-from-the-histories-of-gender-and-space/D2C79AAC1B714FE08C27E61243C24E33|journal=[[Modern Asian Studies]]|volume=45|issue=5|pages=1147–1175|doi=10.1017/S0026749X09000080|s2cid=145060617}}
*{{Cite journal|last=Devika|first=J.|date=Spring 2014|title=Getting beyond the Governmental Fix in Kerala|url=https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/674322|journal=[[Signs (journal)|Signs:Journal of Women in Culture and Society]]|volume=39|pages=580–584|number=4|doi=10.1086/674322|s2cid=146883803}}
*{{Cite journal|last=Devika|first=J.|date=May 16, 2019|title=Women's Labour, Patriarchy and Feminism in Twenty-first Century Kerala: Reflections on the Glocal Present|url=https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0972266119845940|journal= Review of Development and Change|volume=24|pages=79–99|doi=10.1177/0972266119845940|s2cid=181610120}}
*{{Cite journal|last=Devika|first=J.|date=2009|title=Caregiver vs. Citizen? On ecofeminism in the context of Kerala state, India|url=https://www.academia.edu/3070137|journal=[[Man in India]]|volume=89|issue=4|pages=751–769|via=[[Academia.edu|Academia]]}}
*{{Cite journal|last=Devika|first=J.|date=20 Aug 2006|title=Negotiating women's social space: public debates on gender in early modern Kerala, India|url=https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/14649370500463125|journal=[[Inter-Asia Cultural Studies]]|volume=7|pages=43–61|doi=10.1080/14649370500463125|s2cid=144814707|via=[[Taylor &amp; Francis|Taylor &amp; Francis Online]]}}
*{{Cite journal|last=Devika|first=J.|date=June 2003|title=Beyond Kulina and Kulata: The Critique of Gender Difference in the Writings of K. Saraswati Amma|url=https://www.researchgate.net/publication/249765709|journal=[[Indian Journal of Gender Studies]]|volume=10|issue=2|pages=201–228|doi=10.1177/097152150301000202|s2cid=145734274|via=[[ResearchGate]]}}

===വിവർത്തനങ്ങൾ===
====മലയാളത്തിൽ നിന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലേക്ക്====
*''The Cock is the Culprit'', by Unni R, Amazon-Westland, 2020.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=R|first=Unni|date=November 15, 2020|title='The Cock is the Culprit' review: Unni R's book is a hilarious political satire|url=https://www.thenewsminute.com/article/cock-culprit-review-unni-r-s-book-hilarious-political-satire-137665|url-status=live|website=The News minute}}&lt;/ref&gt;
*''One Hell of a Lover and Other Stories'' by UnniR,Amazon-Westland, 2019.
*''The Deepest Blue'' [കെ. ആർ. മീരയുടെ &quot;കരിനീല&quot;യുടെ ഇംഗ്ലീഷ് വിവർത്തനം], ''The Oxford Book of Long Short Stories'', എഡിറ്റർ:മിനി കൃഷ്ണൻ, New Delhi: OUP, 2017.
*''‘He-ghoul’,'' [കെ. ആർ. മീരയുടെ &quot;ആൺപ്രേത&quot;ത്തിന്റെ ഇംഗ്ലീഷ് വിവർത്തനം], ''Boo: 13 Stories that Will Send a Chill Down Your Spine'', Shinie Antony (&quot;ed'), Penguin Random House, 2017.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=Oct 28, 2017|title=Rest, perturbed spirit...|url=https://www.deccanherald.com/content/639867/rest-perturbed-spirit.html|url-status=live|website=Deccan Herald}}&lt;/ref&gt;
*“Sweet offering at Chankranthy”, by TKC Vadutala, in M Dasanet. al (eds) ''The Oxford Anthology of Malayalam Dalit Writing'', New Delhi: OUP, 2012.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=The Oxford India anthology of Malayalam dalit writing|publisher=[[Oxford University Press]]|year=2012|isbn=9780198079408
|editor-last=Dasan|editor-first=M.|location=New Delhi}}&lt;/ref&gt;

====ഇംഗ്ലീഷിൽ നിന്ന് മലയാളത്തിലേക്ക്====
*''സമകാലിക ഇന്ത്യ: ഒരു സമൂഹശാസ്ത്രാവലോകനം'', KSSP: തൃശ്ശൂർ, 2014. (സതീഷ് ദേശ്പാണ്ഡയുടെ ''[http://cscs.res.in/dataarchive/textfiles/textfile.2009-08-19.3842312690/file Contemporary India: A Sociological View] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190607130950/http://cscs.res.in/dataarchive/textfiles/textfile.2009-08-19.3842312690/file |date=2019-06-07 }}'' എന്ന പുസ്തകത്തിന്റെ വിവർത്തനം)
*''അകമേ പൊട്ടിയ കെട്ടുകൾക്കപ്പുറം: ഇന്ത്യൻ ഫെമിനിസത്തിന്റെ വർത്തമാനം ''(നിവേദിത മേനോന്റെ ''Seeing like a Feminist'', Penguin, N Delhi, എന്ന പുസ്തകത്തിന്റെ മലയാളവിവർത്തനം), സാഹിത്യപ്രവർത്തകസഹരണസംഘം, 2017.

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
*[http://www.malayalamvaarika.com/2012/june/01/report1.pdf മലയാളം വാരിക, 2012 ജൂൺ 01] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160306113837/http://malayalamvaarika.com/2012/june/01/report1.pdf |date=2016-03-06 }}
*[http://www.malayalamvaarika.com/2012/may/04/essay1.pdf മലയാളം വാരിക, 2012 മെയ് 04] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160306113819/http://malayalamvaarika.com/2012/may/04/essay1.pdf |date=2016-03-06 }}

==അവലംബം==
{{reflist}}

[[Category:മലയാളസാഹിത്യകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:സാമൂഹിക വിമർശകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിന്റെ ലിംഗസമത്വചരിത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:ജവഹർലാൽ നെഹ്രു സർവകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ]]</text>
      <sha1>10vafi81ayrz1hfms3wbxf48fa6hn4c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കാപ്ച്ച</title>
    <ns>0</ns>
    <id>157414</id>
    <revision>
      <id>4616675</id>
      <parentid>3968458</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:23:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>[[File:Captcha.jpg]] നെ [[File:Gimpy-r_CAPTCHA.jpg]] കൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുന്നു. (ചെയ്തത്:[[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] കാരണം: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] (meaningless or ambiguous name) · &quot;Captcha&quot; is a generic ca</comment>
      <origin>4616675</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18699" sha1="bkbilqnlbwavafj945zulzmyq4czruf" xml:space="preserve">{{Prettyurl|CAPTCHA}}
[[File:Gimpy-r CAPTCHA.jpg|thumb|250px|ആദ്യകാലത്ത് [[യാഹൂ|യാഹൂവിൽ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന കാപ്ച്ച]]
പൊതുജനങ്ങളിൽ നിന്നും പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തലുകൾ സ്വീകരിക്കുന്ന [[വെബ്‌സൈറ്റ്|വെബ്‌സൈറ്റുകളിൽ]] സ്വയം പ്രവർത്തിക്കുന്ന സങ്കേതങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് അത്തരം വെബ്‌സൈറ്റുകളെ ദുരുപയോഗം ചെയ്യാറുണ്ട്. ഇത്തരം പ്രവൃത്തികൾ തടയുന്നതിനായി രൂപംനൽകിയ സങ്കേതം അഥവാ ചെറുപരീക്ഷണമാണ് '''കാപ്ച്ച''' അഥവാ ''കാപ്ച്ചാകോഡുകൾ''.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=The reCAPTCHA Project – Carnegie Mellon University CyLab|url=https://www.cylab.cmu.edu/partners/success-stories/recaptcha.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20171027203659/https://www.cylab.cmu.edu/partners/success-stories/recaptcha.html|archive-date=2017-10-27|access-date=2017-01-13|website=www.cylab.cmu.edu}}&lt;/ref&gt;നിറങ്ങൾ ചേർത്തതോ വികലമാക്കിയതോ ആയ അക്ഷരങ്ങളും, അക്കങ്ങളും കലർന്ന എഴുത്തുകൾ പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുന്നയാളെക്കൊണ്ട് വായിച്ചോ/കേട്ടിട്ടോ വെബ്‌പേജുകളിലേക്ക് പകർത്തി അത് വെബ്‌സർവറുകളിൽ വച്ച് പരിശോധിക്കുന്നു. രണ്ട് എഴുത്തുകളും സമാനമാണെങ്കിൽ പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തലുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നു. അല്ലെങ്കിൽ വീണ്ടും ശ്രമിക്കുവാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വാക്കുകൾ വികലാമായതിനാലും, വിവരങ്ങൾ വെബ്‌സർവറുകളിൽ നിന്നും വരുന്നതിനാലും കൃത്രിമ സങ്കേതം കൊണ്ട് ആ എഴുത്തുകൾ കണ്ടുപിടിക്കുവാൻ സാധിക്കുകയില്ല. 

2000ൽ [[ലൂയിസ് വോൺ അഹ്ൻ]], [[മാനുവൽ ബ്ലം]], നിക്കോളാസ് ജെ ഹോപ്പർ, ജോൺ ലാങ്ഫോർഡ് എന്നിവരാണ് കാപ്ച്ചയ്ക്ക് രൂപം കൊടുത്തത്. ''Capture'' എന്ന [[ഇംഗ്ലീഷ്]] പദത്തിൽ നിന്നുമാണ് ''Captcha'' രൂപം കൊണ്ടത്. &quot;'''C'''ompletely '''A'''utomated '''P'''ublic '''T'''uring test to tell '''C'''omputers and '''H'''umans '''A'''part&quot; എന്നതിന്റെ ചുരുക്കമാണ് ''CAPTCHA''.&lt;ref name=&quot;abhl&quot;&gt;{{cite conference
| last1 = von Ahn
| first1 = Luis
| last2 = Blum
| first2 = Manuel
| last3 = Hopper
| first3 = Nicholas J.
| last4 = Langford
| first4 = John
| title = Advances in Cryptology—EUROCRYPT 2003
| date = May 2003
| chapter = CAPTCHA: Using Hard AI Problems for Security
| series = Lecture Notes in Computer Science
| volume = 2656
| pages = 294–311
| conference = EUROCRYPT 2003: International Conference on the Theory and Applications of Cryptographic Techniques
| chapter-url = https://link.springer.com/content/pdf/10.1007/3-540-39200-9_18.pdf
| doi = 10.1007/3-540-39200-9_18
| isbn = 978-3-540-14039-9
| doi-access = free
| access-date = 30 August 2019
| archive-date = 4 May 2019
| archive-url = https://web.archive.org/web/20190504115630/https://link.springer.com/content/pdf/10.1007%2F3-540-39200-9_18.pdf
| url-status = live
}}&lt;/ref&gt;1997-ൽ അവതരിപ്പിച്ച കാപ്ച്ചകൾ, വെബ്‌സൈറ്റുകളിലെയും ഓൺലൈൻ സേവനങ്ങളിലെയും കമ്പ്യൂട്ടർ പ്രോഗ്രാമുകളിൽ നിന്ന് മനുഷ്യരെ വേർതിരിച്ചറിയാൻ രൂപകൽപ്പന ചെയ്‌തിരിക്കുന്ന വെല്ലുവിളികളാണ്. പതിപ്പ് 1.0 എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു സാധാരണ ആദ്യകാല പതിപ്പ്, ഒരു ഇമേജിൽ വികലമായ അക്ഷരങ്ങളോ അക്കങ്ങളോ പ്രദർശിപ്പിക്കുകയും ശരിയായ ക്രമം ഇൻപുട്ട് ചെയ്യാൻ ഉപയോക്താക്കളോട് ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു, ഇത് മനുഷ്യർക്ക് എളുപ്പമുള്ളതും എന്നാൽ ഓട്ടോമേറ്റഡ് ബോട്ടുകൾക്ക് വെല്ലുവിളിയുമാണ്. ഈ ടെസ്റ്റുകളെ പലപ്പോഴും &quot;റിവേഴ്സ് ട്യൂറിംഗ് ടെസ്റ്റുകൾ&quot; എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്, കാരണം അവ മനുഷ്യ ഉപയോക്താക്കളെ പരിശോധിക്കുന്നതിനായി കമ്പ്യൂട്ടറുകൾ നിർവ്വഹിക്കുന്നു, പരമ്പരാഗത ട്യൂറിംഗ് ടെസ്റ്റിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, മനുഷ്യരുടെ ബുദ്ധിശക്തിയെ അനുകരിക്കാൻ കഴിയുമോ എന്ന് നിർണ്ണയിക്കാൻ വേണ്ടി കമ്പ്യൂട്ടർ പ്രതികരണങ്ങളെ വിലയിരുത്തുന്നു. അടിസ്ഥാനപരമായി, യഥാർത്ഥ ആളുകൾ വെബ്‌സൈറ്റുകളുമായി ഇടപഴകുന്നുവെന്നും ഓട്ടോമേറ്റഡ് സ്‌പാമിങ്ങിൽ നിന്നും മലിഷ്യസ് പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ നിന്നും സംരക്ഷിക്കുന്നുണ്ടെന്നും കാപ്ച്ചകൾ ഉറപ്പാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://isyou.info/jowua/papers/jowua-v4n3-3.pdf|title=Reverse Turing Test using Touchscreens and CAPTCHA∗|author1=Mayumi Takaya|author2=Yusuke Tsuruta2|author3=Akihiro Yamamura1|publisher=Akita University|access-date=10 January 2019|archive-date=22 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170822001858/http://isyou.info/jowua/papers/jowua-v4n3-3.pdf|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന രണ്ട് കാപ്ച്ച സേവനങ്ങളാണ് എച്ച്കാപ്ച്ച(hCaptcha)&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Websites using hCaptcha |url=https://trends.builtwith.com/websitelist/hCaptcha |access-date=2022-11-10 |website=trends.builtwith.com |archive-date=10 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221110020408/https://trends.builtwith.com/websitelist/hCaptcha |url-status=live }}&lt;/ref&gt;, ഇത് ഒരു സ്വതന്ത്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന കമ്പനിയാണ്,&lt;ref&gt;{{Cite web |title=hCaptcha – About Us |url=https://www.hcaptcha.com/about |access-date=2023-07-20 |website=www.hcaptcha.com |language=en}}&lt;/ref&gt;[[Google|ഗൂഗിൾ]] നൽകുന്ന റീകാപ്ച്ച(reCAPTCHA) എന്നിവയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=What is reCAPTCHA? –?reCAPTCHA Help |url=https://support.google.com/recaptcha/answer/6080904?hl=en |access-date=2023-07-20 |website=support.google.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Sulgrove |first=Jonathan |date=2022-07-07 |title=reCAPTCHA: What It Is and Why You Should Use It on Your Website – TSTS |url=https://www.tsts.com/blog/recaptcha-what-it-is-and-why-you-should-use-it-on-your-website/ |access-date=2022-11-10 |website=Twin State Technical Services |language=en-US |archive-date=10 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221110020410/https://www.tsts.com/blog/recaptcha-what-it-is-and-why-you-should-use-it-on-your-website/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;ഒരു സാധാരണ കാപ്ച്ച പരിഹരിക്കാൻ ഒരു ശരാശരി വ്യക്തിക്ക് ഏകദേശം 10 സെക്കൻഡ് എടുക്കും.&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Bursztein|first1=Elie|last2=Bethard|first2=Steven|last3=Fabry|first3=Celine|last4=Mitchell|first4=John C.|last5=Jurafsky|first5=Dan|title=2010 IEEE Symposium on Security and Privacy |chapter=How Good Are Humans at Solving CAPTCHAs? A Large Scale Evaluation |access-date=March 30, 2018|chapter-url=https://web.stanford.edu/~jurafsky/burszstein_2010_captcha.pdf|year=2010|pages=399–413|doi=10.1109/SP.2010.31|citeseerx=10.1.1.164.7848|isbn=978-1-4244-6894-2|s2cid=14204454|archive-date=8 August 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180808033552/https://web.stanford.edu/~jurafsky/burszstein_2010_captcha.pdf|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
==ലക്ഷ്യം==
പ്രൊമോഷൻ സ്‌പാം, രജിസ്‌ട്രേഷൻ സ്‌പാം, [[ഡാറ്റ സ്ക്രാപ്പിംഗ്]] എന്നിവ പോലുള്ള വെബ്‌സൈറ്റുകളിലെ സ്‌പാം തടയുക എന്നതാണ് കാപ്ച്ചകളുടെ ഉദ്ദേശ്യം, കൂടാതെ ആ വെബ്‌സൈറ്റുകൾ കാപ്ച്ച ഉപയോഗിക്കുകയാണെങ്കിൽ ബോട്ടുകൾ സ്‌പാമിംഗിലൂടെ വെബ്‌സൈറ്റുകൾ ദുരുപയോഗം ചെയ്യാനുള്ള സാധ്യത കുറവാണ്. ബോട്ട് റെയ്ഡിംഗ് തടയാൻ പല വെബ്‌സൈറ്റുകളും കാപ്ച്ച ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. ക്യാപ്ച്ചകൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത് മനുഷ്യർക്ക് പൂർത്തിയാക്കാൻ കഴിയുന്ന തരത്തിലാണ്, എന്നാൽ മിക്ക റോബോട്ടുകൾക്കും കാപ്ച്ച് സോൾവ് ചെയ്യാൻ കഴിയില്ല.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Stec |first=Albert |date=2022-06-12 |title=What is CAPTCHA and How Does It Work? {{!}} Baeldung on Computer Science |url=https://www.baeldung.com/cs/captcha-intro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221101005730/https://www.baeldung.com/cs/captcha-intro |archive-date=1 November 2022 |access-date=2022-11-01 |website=www.baeldung.com |language=en-US}}&lt;/ref&gt;പുതിയ ക്യാപ്ച്ചകൾ ഇന്റർനെറ്റിലെ ഉപയോക്താവിന്റെ പെരുമാറ്റം നോക്കുന്നു, ഉപയോക്താവ് ഒരു മനുഷ്യനാണെന്ന് തെളിയിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=November 1, 2022 |title=What is a CAPTCHA? |url=https://www.cloudflare.com/learning/bots/how-captchas-work/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221027061629/https://www.cloudflare.com/learning/bots/how-captchas-work/ |archive-date=27 October 2022 |access-date=November 1, 2022 |website=Cloudflare}}&lt;/ref&gt;ഉപയോക്താവ് വെബ്‌പേജുകൾക്ക് വേണ്ടി അഭ്യർത്ഥിക്കുമ്പോഴോ വളരെ വേഗത്തിൽ ലിങ്കുകളിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുമ്പോഴോ ഒരു ബോട്ട് പോലെ പ്രവർത്തിച്ചാൽ മാത്രമേ സാധാരണ ക്യാപ്ച്ച ടെസ്റ്റ് ദൃശ്യമാകൂ. 
==ചരിത്രം==
1980-1990-കൾ മുതൽ കമ്പ്യൂട്ടറുകൾക്ക് മനസ്സിലാക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള ടെക്സ്റ്റ് സൃഷ്ടിക്കാൻ ഉപയോക്താക്കൾ ശ്രമിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://drive.google.com/open?id=0BzbOLm20p6CrOS1mWEhITGJ4d2s|title=idrive turing patent application|access-date=2017-05-19|archive-date=15 March 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230315233244/https://accounts.google.com/v3/signin/identifier?dsh=S956306740%3A1678923164278227&amp;continue=https%3A%2F%2Fdrive.google.com%2Fopen%3Fid%3D0BzbOLm20p6CrOS1mWEhITGJ4d2s&amp;followup=https%3A%2F%2Fdrive.google.com%2Fopen%3Fid%3D0BzbOLm20p6CrOS1mWEhITGJ4d2s&amp;ifkv=AWnogHfWh9qH38C8IGelcYVq9WSJcqP6Q30eP1Bba6t1EcfIlDb1n3eZMtAJSv1IRxdTdxgTsu8r0A&amp;osid=1&amp;passive=1209600&amp;service=wise&amp;flowName=GlifWebSignIn&amp;flowEntry=ServiceLogin|url-status=live}}&lt;/ref&gt;ഇന്റർനെറ്റിന്റെ ആദ്യ നാളുകളിൽ, തങ്ങളുടെ ഓൺലൈൻ ആശയവിനിമയങ്ങൾ ഓട്ടോമേറ്റഡ് സിസ്റ്റങ്ങൾ വഴി പ്രത്യേക കീവേഡുകൾക്കായി നിരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ആദ്യം സംശയിച്ചവരിൽ ഹാക്കർമാരും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ ഫിൽട്ടറുകൾ ഒഴിവാക്കാൻ, അവർ ചില വാക്കുകൾക്ക് പകരം യഥാർത്ഥ വാക്കുകളോട് സാമ്യമുള്ള പ്രതീകങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് തുടങ്ങി, ഇത് ഓട്ടോമേറ്റഡ് നിരീക്ഷണ സംവിധാനങ്ങൾക്ക് അവ കണ്ടെത്തുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടാക്കി. &quot;ലീറ്റ് സ്പീക്ക്&quot; അല്ലെങ്കിൽ &quot;1337 സ്പീക്ക്&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ തന്ത്രത്തിൽ അക്ഷരങ്ങൾ മാറ്റി അക്കങ്ങളോ പ്രത്യേക പ്രതീകങ്ങളോ ഉപയോഗിച്ച് ടെക്‌സ്‌റ്റ് അവ്യക്തമാക്കാനും സ്വയമേവയുള്ള കീവേഡ് അധിഷ്‌ഠിത നിരീക്ഷണം ഒഴിവാക്കാനും ഇത് മൂലം സാധിക്കുന്നു. HELLO എന്നത് {{nowrap|&lt;code&gt;{{!}}-{{!}}3{{!}}_{{!}}_()&lt;/code&gt;}} അല്ലെങ്കിൽ )-({{nowrap|&lt;code&gt;)-(3££0&lt;/code&gt;}} ആയി മാറിയേക്കാം, ഒരു ഫിൽട്ടറിന് അവയെല്ലാം കണ്ടുപിടിക്കാൻ കഴിയില്ല. ഇത് പിന്നീട് ലീറ്റ് സ്പീക്ക് എന്നറിയപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=h2g2 – An Explanation of l33t Speak – Edited Entry|url=http://www.bbc.co.uk/dna/h2g2/A787917|access-date=2015-06-03|website=h2g2|date=16 August 2002 |archive-date=6 September 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110906114613/http://www.bbc.co.uk/dna/h2g2/A787917|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

കാപ്ച്ചകളുടെ ആദ്യകാല വാണിജ്യ ഉപയോഗങ്ങളിലൊന്ന് ഗൗസ്ബെക്ക്-ലെവ്ചിൻ ടെസ്റ്റിലായിരുന്നു. 2000-ൽ, idrive.com അതിന്റെ സൈൻഅപ്പ് പേജ് കാപ്ച്ച ഉപയോഗിച്ച് സംരക്ഷിക്കാൻ തുടങ്ങി&lt;ref&gt;{{Cite web|title=idrive turing signup page|url=https://drive.google.com/open?id=0BzbOLm20p6CrUE1SSXp5Zjl2MW8|access-date=2017-05-19|website=Google Drive|archive-date=15 March 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230315233241/https://accounts.google.com/v3/signin/identifier?dsh=S-569764738%3A1678923161301090&amp;continue=https%3A%2F%2Fdrive.google.com%2Fopen%3Fid%3D0BzbOLm20p6CrUE1SSXp5Zjl2MW8&amp;followup=https%3A%2F%2Fdrive.google.com%2Fopen%3Fid%3D0BzbOLm20p6CrUE1SSXp5Zjl2MW8&amp;ifkv=AWnogHfb-QQLSi-KGh4vgzje6iZGJ1BZZvpaKSlXZLsXVSfSHlafPjo8v6B9qJTV2nuxzahDQYGTtw&amp;osid=1&amp;passive=1209600&amp;service=wise&amp;flowName=GlifWebSignIn&amp;flowEntry=ServiceLogin|url-status=live}}&lt;/ref&gt;, അങ്ങനെ അവർ ഒരു പേറ്റന്റ് ഫയൽ ചെയ്യാൻ തയ്യാറായി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt;2001-ൽ, തട്ടിപ്പ് തടയൽ തന്ത്രത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[പേയ്പാൽ]] അത്തരം പരിശോധനകൾ ഉപയോഗിച്ചു, അതിൽ &quot;കമ്പ്യൂട്ടർ പ്രോഗ്രാമുകൾക്ക് തിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള വികലമായ വാചകം വീണ്ടും ടൈപ്പ് ചെയ്യാൻ&quot; മനുഷ്യരോട് ആവശ്യപ്പെടുന്നവയായിരുന്നു.&lt;ref name=stringham2015&gt;{{cite book |last1=Stringham|first1=Edward P |title=Private Governance : creating order in economic and social life |publisher=[[Oxford University Press]] |year=2015 |page=105 |isbn=978-0-19-936516-6 |oclc=5881934034 }}&lt;/ref&gt;പേയ്പാൽ സഹസ്ഥാപകനും സിടിഒ(CTO)യുമായ മാക്സ് ലെവ്‌ചിനും ഇതിന്റെ ഉപയോഗം വാണിജ്യവത്കരിക്കാൻ സഹായിച്ചു.
{{DEFAULTSORT:Captcha}}

{{അപൂർണ്ണം}}

==അവലംബം==</text>
      <sha1>bkbilqnlbwavafj945zulzmyq4czruf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പാലാഴിമഥനം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>157869</id>
    <revision>
      <id>4616654</id>
      <parentid>4615560</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:52:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>9kb</username>
        <id>48307</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>തെറ്റായ കണ്ണി നീക്കി</comment>
      <origin>4616654</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7763" sha1="s49jr4137jbytbujbntxb6e0mw37wnf" xml:space="preserve">{{prettyurl|Palazhi Madhanam}}
[[പ്രമാണം:Suvarnabhumi Airport, Bangkok.jpg|400px|thumb|പാലാഴിമഥനം (ബാങ്കോക്ക് വിമാനത്താവളത്തിലെ ശില്പമാതൃക]] '''പാലാഴിമഥനം''' അഥവാ '''സമുദ്രമന്തനം''' എന്നത്
[[അമൃതം]] എടുക്കാനായി [[ദേവന്മാർ|ദേവന്മാരും]] [[അസുരൻ|അസുരന്മാരും]] ചേർന്ന് പാലാഴി കടഞ്ഞുവെന്ന് [[പുരാണങ്ങൾ|ഹൈന്ദവ പുരാണങ്ങൾ]] പറയുന്നു. കടകോലായി [[മന്ദര പർവതം|മന്ഥരപർവ്വതവും]], കയറായി [[വാസുകി]] എന്ന സർപ്പ ശ്രേഷ്ഠനേയും ഉപയോഗിച്ചു. വാസുകിയുടെ തലഭാഗം അസുരന്മാരും, വാൽഭാഗം ദേവന്മാരും വലിച്ചു.  മഥനത്തെത്തുടർന്ന് പാലാഴിയിൽ നിന്നും നിരവധി ദിവ്യ വസ്തുക്കൾ പൊന്തിവന്നു. ഒടുവിൽ സ്വർണ്ണകുംഭത്തിൽ അമൃതുമായി [[ധന്വന്തരി|ധന്വന്തരിദേവനും]] ഉയർന്നു വന്നു. നിരവധി പുരാണങ്ങളിൽ '''പാലഴിമഥനം'''  പ്രതിപാദിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[മഹാഭാരതം|മഹാഭാരതത്തിലും]], [[രാമായണം|രാമായണത്തിലും]], [[ഭാഗവതം|ഭാഗവതത്തിലും]] പാലഴിമഥനം വർണ്ണിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;മഹാഭാരതം -- ഡോ.പി.എസ്.നായർ -- വിദ്യാരംഭം, ആലപ്പുഴ&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;ശ്രീമദ് മഹാഭാഗവതം -- തേമ്പാട്ട് ശങ്കരൻ നായർ -- മാതൃഭൂമി പബ്ലീഷേസ്-- ISBN : 978-81-8264-912&lt;/ref&gt;

== കഥ ==
[[അത്രി|അത്രി മഹർഷിയുടെ]] പുത്രനും 
[[പരമശിവൻ|പരമശിവന്റെ]] അംശവുമായ [[ദുർ‌വാസാവ്|ദുർവാസാവ് മഹർഷിക്ക്]] ഒരിക്കൽ ദേവലോകത്തു വെച്ച് സുന്ദരികളായ വിദ്യാധര സ്ത്രീകൾ  
ദിവ്യമായ പാരിജാത പുഷ്പമാല സമർപ്പിച്ചു. അദ്ദേഹം അത് [[ഐരാവതം|ഐരാവതത്തിന്റെ]] പുറത്തേറി വരുന്ന [[ദേവേന്ദ്രൻ|ദേവേന്ദ്രന്]] സ്നേഹപൂർവ്വം സമ്മാനിച്ചു.  

പൂമാല കിട്ടിയ സന്തോഷത്തിൽ അത് തലയിൽ ചൂടാനായി ഇന്ദ്രൻ മാല ഐരാവതത്തിന്റെ മുകളിൽ വച്ചു തലമുടി വൃത്തിയായി ചീകിയൊതുക്കാൻ തുടങ്ങി. അതിനോടകം പൂവിന്റെ വാസനയിൽ ആകൃഷ്ടരായി എത്തിയ  വണ്ടുകൾ  ഐരാവതത്തിനു ചുറ്റും മൂളി പറക്കാൻ തുടങ്ങി. വണ്ടുകളുടെ ശല്യം കൂടിവന്നപ്പോൾ ഐരാവതം പൂമാലയെടുത്ത് നിലത്തിട്ട് ചതച്ചുകളഞ്ഞു. ഇതുകണ്ട് കോപിഷ്ടനായ ദുർവ്വാസാവ് ദേവേന്ദ്രനെ ഉൾപ്പെടെ എല്ലാ ദേവന്മാരെയും '''ജരാനര ബാധിക്കട്ടെ !''' എന്ന് ശപിച്ചു.  പാലാഴി കടഞ്ഞ് [[അമൃതം]] കഴിച്ചാൽ ശാപമോക്ഷം കിട്ടുമെന്ന് ത്രിമൂർത്തികൾ ഉപദേശിച്ചു. 

[[ദേവൻ|ദേവന്മാരും]] [[അസുരൻ|അസുരന്മാരും]] ഒത്തുചേർന്ന് പാലാഴി കടയാൻ തിരുമാനിച്ചു. കടക്കോലായി മന്ദരപർവ്വതത്തേയും കയറായി [[വാസുകി | വാസുകിയെയും]]  നിശ്ചയിച്ചു. വാസുകിയുടെ തലഭാഗം അസുരന്മാരും, വാൽഭാഗം ദേവന്മാരും പിടിച്ചു വലിക്കാൻ തുടങ്ങി. വലിയുടെ ശക്തിയിൽ  കടകോലായ മന്ദരം പാലാഴിയിൽ താഴാൻ തുടങ്ങി. [[മഹാവിഷ്‌ണു]]  [[കൂർമ്മം]] അവതാരം കൈകൊണ്ട് മന്ദരത്തിന് ആധാരമായി നിലകൊണ്ടു. 

പാലാഴിമഥനം വർഷങ്ങളോളം തുടർന്നു. ക്ഷീണിതനായ വാസുകി കാളകൂടം ഛർദ്ദിച്ചു.  ലോക നാശകാരകമായ ആ വിഷം പരമശിവൻ പാനം ചെയ്തു. വിഷം അകത്തു പോകാതിരിക്കാൻ പാർവതി ശിവന്റെ കഴുത്തിൽ അമർത്തി പിടിച്ചു. 

വിഷം പുറത്തേക്കു പോകാതിരിക്കാൻ വിഷ്ണു ശിവൻ്റെ വായ് പൊത്തി പിടിച്ചു. അതോടെ ഗതിമുട്ടിയ ഹലാഹലം ശിവ കണ്ഠത്തിൽ ഉറച്ചു. അങ്ങനെ ശിവൻ നീലകണ്ഠനായിമാറി. ശ്രീപാർവ്വതിയും മറ്റ്  ദേവന്മാരും  പരമശിവന് വേണ്ടി പ്രാർത്ഥനയോടെ ഉറങ്ങാതിരുന്ന ആ ദിവസമാണ് [[ശിവരാത്രി|ശിവരാത്രിയായി]] ആചരിക്കുന്നത്.

പാലാഴിമഥനം തുടർന്നപ്പോൾ ഐശ്വര്യ ദേവതയായ മഹാലക്ഷ്മിയോടൊപ്പം പലതരം ദിവ്യ വസ്തുക്കളും ഉയർന്നുവന്നു. അവസാനം അമൃത കുംഭവുമായി  [[ധന്വന്തരി]] പുറത്തുവന്നു.  ഉടനെ അസുരന്മാർ അമൃത് തട്ടിയെടുത്ത് പാതാളത്തിലേക്ക്‌ പോയി. ദേവന്മാർ  വിഷ്ണുവിനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. വിഷ്ണു മോഹിനിരൂപത്തിൽ അസുരന്മാരുടെ അടുത്തെത്തി തന്ത്രപൂർവം അമൃത് കൈക്കലാക്കി ദേവന്മാർക്ക് കൊടുത്തു.

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;
[[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവ ഐതിഹ്യങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>s49jr4137jbytbujbntxb6e0mw37wnf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>163424</id>
    <revision>
      <id>4616618</id>
      <parentid>4613897</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:32:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-22895-50</username>
        <id>216466</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഐതിഹ്യം */</comment>
      <origin>4616618</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="61858" sha1="0weghg84s7jmavfkc2xa3we68nws8rz" xml:space="preserve">{{prettyurl|Kodungallur_bharani}}
{{ToDisambig|വാക്ക്=ഭരണി}}

[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[തൃശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ]] [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|ശ്രീകുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിലെ]] [[കുംഭം|കുംഭമാസത്തിലെ]] [[ഭരണി (നാൾ)|ഭരണി നാളിൽ]] തുടങ്ങി [[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] ഭരണി നാളിൽ അവസാനിക്കുന്ന പ്രശസ്തമായ ആഘോഷമാണ്‌ '''കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി'''  എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. കുംഭ മാസത്തിലെ ഭരണി നാൾ മുതൽ മീന മാസത്തിലെ ഭരണി നാൾ വരെയാണ് ഇത് നടക്കുന്നത്. മീനമാസത്തിലെ തിരുവോണം നാൾ മുതൽ അശ്വതി നാൾ വരെ ഏഴ് ദിവസങ്ങളിൽ ആണ് പ്രധാന ചടങ്ങുകൾ നടക്കുന്നത്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്ര  ദർശനം നടത്തുന്നത് ദുരിതമോചനത്തിന് ഉത്തമമെന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു. അതിനാൽ ഈ ഏഴ് ദിവസങ്ങളിൽ പകൽ മുഴുവൻ ക്ഷേത്ര നട തുറന്നിരിക്കുന്നു. 
[[പ്രമാണം:Komarangal.jpg|ലഘുചിത്രം|the devotees of Kodungallur bhagavati in special attire and weapon of old age]]
ദ്രാവിഡ ക്ഷേത്രമായിരുന്ന കൊടുങ്ങല്ലൂർ പിൽക്കാലത്ത് സവർണ്ണ മേധാവിത്വത്തിന് കീഴിലായപ്പോൾ ക്ഷേത്രത്തിൽ അവകാശമുണ്ടായിരുന്ന ആദിമ ജനതയുടെ കൂടിച്ചേരലാണ്‌ ഈ ഉത്സവം എന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. എല്ലാദേശത്തു നിന്നും ഭക്തർ സംഘം ചേർന്ന് വന്നു ചേരുന്നു. ഇവരിൽ പലരുടെയും കുടുംബ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും, ദേശ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും, വീടിന്റെ മച്ചകത്തും, പൂജാമുറിയിലും മറ്റും ഭഗവതിയെ കുടിയിരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അവിടങ്ങളിൽ പ്രത്യേക പൂജകൾ നടത്തിയ ശേഷമാണ് ഇവർ കൊടുങ്ങല്ലൂരിലേക്ക് വരുന്നത്. ദേവി സ്തുതികൾ പാടി മണികെട്ടിയ വടിയോ, ഭഗവതിയുടെ വാളും ചിലമ്പോ എടുത്തു കൊണ്ടാണ്‌ അവർ വരിക. ധാരാളം കോമരങ്ങളും ആക്കൂട്ടത്തിൽ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഭഗവതിയെപ്പോലെ മനോഹരമായി ചെമ്പട്ടു അണിഞ്ഞു വാളും ചിലമ്പും ധരിച്ചു ചിലപ്പോൾ പൂമാലകളും അണിഞ്ഞാവും കോമരങ്ങൾ പലരും എത്തിച്ചേരുക.

ഭരണിയിൽ പങ്കെടുക്കുന്ന ഭക്തർ ക്ഷേത്രാങ്കണത്തിൽ ലൈംഗികച്ചുവയുള്ള ഭക്തിപ്പാട്ടുകൾ പാടുന്ന ഒരു ആചാരം അടുത്തകാലം വരെ നിലനിന്നിരുന്നുഇത് . ക്ഷേത്രം കേന്ദ്രീകരിച്ചു പ്രവർത്തിച്ച ബൗദ്ധരെ ഓടിക്കാൻ വേണ്ടിയായിരുന്നുവെന്നും; ശാക്തേയ ആചാരത്തിലെ പഞ്ചമകാരപൂജയുടെ ഭാഗമായ മൈഥുനത്തിന് പകരമായാണ്  ഭരണിപാട്ട് പാടിയിരുന്നതെന്നും രണ്ടഭിപ്രായമുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും രതിയും ഊർവ്വരതയും മാതൃ ദൈവാരാധനയും ദൈവികമായികണ്ട് ജീവിച്ചിരുന്ന ആദിമ ജനതയുടെ കൂടിച്ചേരൽ കൂടിയാണ് കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണിയെന്നു കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ദ്രാവിഡരായിരുന്നു അമ്മ ദൈവത്തെ ആദ്യമായി ആരാധിച്ചിരുന്നത്. ഊർവരത, മണ്ണിന്റെ ഫലയൂയിഷ്ടത, കാർഷിക സമൃദ്ധി, യുദ്ധ വിജയം, പ്രകൃതി തുടങ്ങിയവ മാതൃദൈവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കാര്യങ്ങളായിരുന്നു.   

ആദ്യകാലത്തു ദ്രാവിഡജനത തങ്ങൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന കാർഷിക വിഭവങ്ങളുടെ  പങ്ക് സമർപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ജീവിത പ്രാരാബ്ധങ്ങൾ രോഷത്തോടെ പാടി ആദിപരാശക്തിയെ ആരാധിച്ചിരുന്നു. ദാരികവീരനെ വധിച്ചു കലിതുള്ളി വരുന്ന ഭദ്രകാളിയുടെ കോപമടക്കാൻ ശിവഗണങ്ങൾ ദേവീസ്തുതികൾ പാടി നൃത്തം ചവിട്ടിയതിന്റെ ഓർമപ്പെടുത്തലാണ് ഈ ഉത്‌സവം എന്നും; നിരപരാധിയായ തന്റെ ഭർത്താവിനെ വധിച്ചതിൽ  സംഹാരരുദ്രയായി [[മധുര|മധുരാനഗരം]] ദഹിപ്പിച്ച വീരനായിക [[കണ്ണകി|കണ്ണകിയെ]] സാന്ത്വനിപ്പിക്കാൻ വേണ്ടി ആണെന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതിയുടെ സ്തുതിയായ തോറ്റം പാട്ടിൽ വടക്കുംകൊല്ലത്തെ കണ്ണകിക്ക് പകരം കന്യാവു കാളി രൂപം പൂണ്ട് പാണ്ട്യ രാജാവിനെ വധിക്കുന്നതായി കാണാം.  

ഭരണി കേരളത്തിലാകമാനമുള്ള, പ്രത്യേകിച്ചും വടക്കൻ ജില്ലകളിലെ ദ്രാവിഡ വിഭാഗങ്ങളുടെ അനുഷ്ഠാനമാണ്. തെക്കേ ഇന്ത്യയിലെ ശക്തി ഉപാസകരും, ഭഗവതി ഭക്തരും ഇതിൽ പങ്കെടുക്കുന്നു. [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂർക്കാരായ]] ദ്രാവിഡരും ഇതിൽ ക്രിയാത്മകമായി ഇടപെടുന്നുണ്ട്. [[കുടുംബികൾ]], [[പുലയർ]], [[അരയൻ|അരയർ]], [[വള്ളോൻ]], വേലൻ, വിശ്വകർമജർ എന്നിങ്ങനെ പല സമുദായങ്ങൾക്ക് ഭരണിയിൽ പ്രത്യേക പങ്കാളിത്തമുണ്ട്.  തിരുവോണം നാളിൽ മലബാറിലെ തച്ചോളി വീട്ടുകാരുടെ [[കോഴിക്കല്ലുമൂടൽ|&quot;കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ&quot;]] ചടങ്ങാണ് പ്രധാനം. കോഴിക്കല്ലിൽ ചുവന്ന പട്ടു വിരിച്ചു പൂവൻകോഴിയെ സമർപ്പിക്കുന്നതാണ് ചടങ്ങ്. അതോടെ കാളിയും ദാരികനും തമ്മിൽ യുദ്ധം തുടങ്ങുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം.  ബലി നിരോധനം വരുന്നതിനു മുമ്പ്
വടകരയിലെ തച്ചോളി വീട്ടിലെ അവകാശമായിരുന്നു ആദ്യത്തെ കോഴിയെ ബലി കഴിക്കുക എന്നത്. കോഴി ബലിയുള്ളപ്പോൾ കാവിന്റെ പരിസരത്തും, വീടുകളിലും കോഴി ഇറച്ചി കൊണ്ടുള്ള  ഒരു വിശേഷ വിഭവം ഉണ്ടാക്കുന്നു. കോഴിയും പിടിയും എന്നാണ് ആ വിഭവത്തിന്റെ പേര്. ഇത് ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി കണക്കാക്കുന്നു. ഇത് മറ്റുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കാണാൻ സാധിക്കില്ല. ഇന്നും ആചാരത്തിന്റെ തുടർച്ചയെന്നോണം വീടുകളിൽ ഭരണി ഉത്സവത്തിന് സ്വാദിഷ്ഠമായ കോഴിയും പിടിയും അരി പായസവും വയ്ക്കുന്നു. ചിലരൊക്കെ രാത്രിയിൽ ഇവ വീതും വയ്ക്കുന്നു. രാത്രിയിൽ മുറിയടച്ചു ഇലയിൽ മരിച്ചുപോയ കാരണവന്മാർക്ക് വിളക്ക് വച്ച് മേല്പറഞ്ഞ ഭക്ഷണം കൊടുക്കുന്നതിനാണ് ‘വീത് ’ എന്ന് പറയുന്നത്.  തുടർന്നുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രം പകൽ സമയത്ത് മുഴുവൻ തുറന്നു കിടക്കുന്നു. അതിനാൽ ദർശനം നടത്താൻ സൗകര്യമാണ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ഭക്തർ കൂട്ടമായി എത്തുന്നു. തിരുവോണം നാൾ മുതൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് വെളിച്ചപ്പാടന്മാർ കൂട്ടമായി എത്തിത്തുടങ്ങുന്നു. അവർ തങ്ങളുടെ &quot;അവകാശത്തറകളിൽ&quot; നിലയുറപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ആറാമത്തെ ദിവസം [[രേവതി വിളക്ക് തൊഴൽ|രേവതി നാളിൽ കളമെഴുത്തു പാട്ടും വിളക്കും]] ആണ് ചടങ്ങുകൾ. രേവതി ദിവസം ഭദ്രകാളി ദാരികനെ വധിക്കുന്നതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. രേവതി സന്ധ്യക്ക്‌ കാളി ദാരികനിൽ നേടിയ വിജയം അറിയിച്ചു കൊണ്ട് &quot;രേവതി വിളക്ക്&quot; തെളിയുന്നു. ആയിരക്കണക്കിന് ഭക്തർ ആണ് രേവതി ദിവസം ദർശനത്തിനായി ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നത്. പിറ്റേന്ന്  അശ്വതി നാളിൽ ഉച്ചക്ക് പന്ത്രണ്ടു മണിയോടെ കൊടുങ്ങല്ലൂർ തമ്പുരാന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വടക്കേനട അടച്ചുപൂട്ടി രഹസ്യപൂജയായ &quot;തൃച്ചന്ദനചാർത്ത്&quot; നടത്തുന്നു. ഈ സമയത്ത് കോമര കൂട്ടങ്ങളും ഭക്തരും പുറത്ത് ഭഗവതി സ്തുതികൾ പാടി നൃത്തം ചെയ്യുന്നു. പൂജ പൂർത്തിയാക്കി കോയ്മ പട്ടുകുട ഉയർത്തുന്നതോടെ &quot;[[കാവ് തീണ്ടൽ]]&quot; ആരംഭിക്കുന്നു. ഏകദേശം 4 മണി കഴിഞ്ഞാവും ഈ ചടങ്ങ് നടക്കുക. ഈ സമയത്ത് കോമരങ്ങളും ഭക്തരും മുളന്തണ്ടു കൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ചെമ്പോല തകിടുകളിൽ അടിച്ചു മൂന്ന് തവണ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്യുന്നു. 'തനാരോ താന്നാരോ' 'അമ്മേ നാരായണ' ചേർന്ന ഭഗവതി സ്തുതികൾ മുഴങ്ങി കേൾക്കുന്നു.
[[പ്രമാണം:Kaavu_theendal_of_Kodungallur_temple.jpg|ലഘുചിത്രം|kaavu theendal of Kodungallur temple which is a ritual where lower caste people who were the owner of the temple get to touch the temple]]
കോഴിക്കല്ല് മൂടുന്ന ദിവസമായ തിരുവോണം നാൾ മുതൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ഭക്തർ കൂട്ടമായി എത്തിത്തുടങ്ങുന്നു. അവർ തങ്ങളുടെ &quot;അവകാശത്തറകളിൽ&quot; നിലയുറപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കോഴിക്കല്ലിൽ ചെമ്പട്ടു വിരിക്കൽ, കോഴിയെ നടയ്ക്ക് വക്കുക, വാളും ചിലമ്പും സമർപ്പണം, രോഗ ശാന്തിക്കായി മഞ്ഞളും കുരുമുളകും സമർപ്പിക്കുക, ശ്വാസകോശരോഗങ്ങൾ അകലുവാൻ തവിട്ടുമുത്തിക്ക് (ചാമുണ്ഡി) തവിട് അഭിഷേകം, ഇഷ്ടവിവാഹത്തിനും ദീർഘ മംഗല്യത്തിനുമായി പട്ടും താലിയും നടയ്ക്കു വെക്കുക തുടങ്ങി ധാരാളം വഴിപാടുകളും ഭരണിയോടനുബന്ധിച്ചു നടക്കാറുണ്ട്. കാവുതീണ്ടലിനെ തുടർന്നുള്ള ഏഴുനാൾ ക്ഷേത്രനട അടച്ചിടുന്നു. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ പള്ളിമാടത്തിൽ ആവാഹിച്ചിരുത്തുന്ന ഭഗവതിക്ക് മുൻപിൽ ഭക്തർക്ക് വഴിപാടുകൾ സമർപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. പിന്നീട് പൂയം നാളിൽ ആവും നട തുറക്കുക. 

മീനത്തിലെ അശ്വതി ദിവസം ഉച്ചയ്ക്ക് അടയ്ക്കുന്ന ക്ഷേത്ര നട തുടർന്ന് ഏഴ് ദിവസം അടച്ചിട്ടു പ്രത്യേക പൂജകൾ നടത്തുന്നു. ഇതിന് ശേഷം പൂയം ദിവസം ദർശനത്തിനായി നട തുറക്കുന്നു. ഇതിനെ പൂയത്തിൻ നാളിലെ നടതുറപ്പ് എന്ന്‌ അറിയപ്പെടുന്നു. അന്ന് ഭഗവതിയെ സർവാഭരണ വിഭൂഷിതയായി, ഏറ്റവും സന്തുഷ്ടയായാണ് കാണാൻ സാധിക്കുക . അന്ന് ദർശനം നടത്തുന്നത് ഏറെ ഐശ്വര്യകരമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പൂയം തൊഴാൻ വലിയ തിരക്കാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. അതോടുകൂടി കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി ഉത്സവത്തിലെ ചടങ്ങുകൾ പൂർണ്ണമാകുന്നു. 

ശാക്തേയ കൗളമാർഗ്ഗത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ  ആചാരങ്ങൾ ആണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നത്. ഇത് ഭഗവതിയുടെ ദ്രാവിഡബന്ധം വെളിവാക്കുന്നു.

== പേരിനു പിന്നിൽ ==
കുംഭമാസത്തിലെ ഭരണിനാളിൽ കൊടിയേറി മീനമാസത്തിലെ ഭരണിനാൾ വരെ നീണ്ടു നിൽകുന്ന ഒരു മാസത്തെ ആചാര അനുഷ്ഠാനങ്ങളാണ് ഈ പേരിനു കാരണം. മീനഭരണി നാളിൽ അഘോഷങ്ങൾ ഒന്നും ഇല്ല. അന്ന് ഭഗവതിക്ക് വരിയരിപ്പായസം നേദിക്കുന്നു. അശ്വതി നാളിലെ പ്രസിദ്ധമായ തൃച്ചന്ദനചാർത്ത് പൂജയോടെ ആഘോഷങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നു.   

== ഐതിഹ്യം ==
കാളീ-ദാരികയുദ്ധം തുടങ്ങുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ ആണ് &quot;കോഴിക്കല്ലു മൂടൽ&quot; നടത്തപ്പെടുന്നത്. ഗുരുതിക്ക് പകരമാണ് ഈ ചടങ്ങ്. ആദിശക്തി ദാരുകനിൽ വിജയം വരിച്ച രേവതിനാളിലാണ് പ്രസിദ്ധമായ &quot;രേവതി വിളക്ക്&quot; നടത്തപ്പെടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://neramonline.com/%e0%b4%b0%e0%b5%87%e0%b4%b5%e0%b4%a4%e0%b4%bf-%e0%b4%b5%e0%b4%bf%e0%b4%b3%e0%b4%95%e0%b5%8d%e0%b4%95%e0%b5%8d-%e0%b4%b5%e0%b5%8d%e0%b4%af%e0%b4%be%e0%b4%b4%e0%b4%be%e0%b4%b4%e0%b5%8d%e0%b4%9a%e0%b5%8d/|title=രേവതി വിളക്ക് വ്യാഴാഴ്ച്ച; തൊഴുതാൽ അക്ഷയ പുണ്യം|access-date=2023-04-14|date=2023-03-22|language=ml}}&lt;/ref&gt; പിറ്റേന്ന് അശ്വതിനാളിൽ ശാക്തേയ ആചാര പ്രകാരമുള്ള &quot;തൃച്ചന്ദനച്ചാർത്ത് പൂജയാണ്&quot;. ഇതൊരു രഹസ്യപൂജയാണ്. ദാരികനുമായുള്ള യുദ്ധത്തിൽ പരിക്കേറ്റ ഭഗവതിയ്ക്കുള്ള
ചികിത്സയാണിത്. അതോടെ ഭഗവതി ഒരു സാധാരണക്കാരി ആയി മാറുന്നു എന്നാണ് ഐതിഹ്യം. ദാരിക വധത്തിനു ശേഷം കോപം അടങ്ങാത്ത ഉഗ്രരൂപിണിയായ ഭദ്രകാളിയെ ശാന്തയാക്കാൻ ശിവഗണങ്ങൾ ദേവീസ്തുതികൾ പാടി നൃത്തമാടിയതിനെ അനുസ്മരിപ്പിച്ചു കൊണ്ടുള്ള ആഘോഷമാണ് &quot;അശ്വതി കാവുതീണ്ടൽ&quot; എന്നും, നിരപരാധിയായ ഭർത്താവിനെ വധിച്ച പാണ്ഢ്യനെ വധിച്ച  കന്യാവിന്റെ (തോറ്റം പാട്ടിലെ ദൈവ കന്യാവ്) കോപമകറ്റാൻ ആണെന്നും; അതല്ല ശാക്തേയ സമ്പ്രദായത്തിലെ പഞ്ചമകാരപൂജയുടെ ഭാഗമാണ് ഇതെന്നും വിശ്വാസമുണ്ട്. തന്റെ ഭർത്താവായ ദാരികനെ ഭദ്രകാളി വധിച്ചത് കൊണ്ട് ആ ഭഗവതിയെ ദാരിക പത്നിയായ മനോദരി (വസൂരിമാല) അസഭ്യം പറയുന്നതാണ്
ഭരണിപ്പാട്ടിലെ തെറി ആയി മാറിയതെന്നും ഐതീഹ്യമുണ്ട്.

==ചരിത്രം==
കൊടുങ്ങല്ലൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കാരണഭൂതയായ കണ്ണകി പാണ്ഡ്യനാട്ടിൽ നിന്നും ചേര രാജ്യത്തെത്തിയതാണെന്നാണല്ലോ വിശ്വാസം. ഇതിനു ഉപോത്ഫലകമായി നിരവധി തെളിവുകൾ കാണിക്കുന്നുണ്ട്. ചില ചരിത്രകാരന്മാരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ മംഗളമലയിലുള്ള ബുദ്ധവിഹാരത്തിലാണ് കണ്ണകി ആദ്യം അഭയം തേടിയത്. ഇത് ബുദ്ധ സന്യാസിനിമാരുടെ വിഹാരമായിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് സംബന്ധമൂർത്തി എന്ന ശൈവ സന്യാസിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രത്യേക സൈന്യം ശൈവസിദ്ധാന്ത പ്രചാരണർത്ഥം പ്രമുഖ ബുദ്ധവിഹാരങ്ങളിലെല്ലാം തേർവാഴ്ച നടത്തി ബുദ്ധഭിക്ഷുക്കളെയെല്ലാം കൊന്നൊടുക്കിയെന്നും അതിന്റെ ഓർമ്മക്കായി എല്ലാ വർഷവും ആഘോഷങ്ങളും നടത്തിയിരുന്നും എന്നും പറയപ്പെടുന്നു. ബുദ്ധവിഹാരമായിരുന്ന കൊടുങ്ങല്ലൂരായിരുന്നു പ്രമുഖ ബുദ്ധഭിക്ഷുക്കളുടെ അഭയകേന്ദ്രവും. &lt;ref&gt;https://books.google.ae/books?id=Be3PCvzf-BYC&amp;pg=PA109&amp;lpg=PA109&amp;dq=chera+and+buddhism&amp;source=bl&amp;ots=9kanUcjnDq&amp;sig=Traf07JuSw-0dA9xhxEl3JclfY8&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ved=0ahUKEwj69N6FgfrSAhWNhRoKHXAICgEQ6AEIKjAC#v=onepage&amp;q=chera%20and%20buddhism&amp;f=false&lt;/ref&gt;[[ചിത്രം:മീനഭരണി-തറക്കൂട്ടം-കൊടുങ്ങല്ലൂർ.jpg|thumb|200px| വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നു വന്ന തീർത്ഥാടകർ അവരുടെ അവകാശത്തറയിൽ സ്ഥാനം പിടിച്ചിരിക്കുന്നു]]
ഈ ഉത്സവത്തിനു വരുന്നവരിൽ അധികവും കേരളത്തിന്റെ വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ (കടത്തനാടൻ) നിന്നുള്ളവരാണെന്നത് ഒരു പ്രത്യേകതയാണ്‌. ഇന്നും കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി ഈ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവർക്ക് ഉത്സവമാണ്‌. കൊടുങ്ങല്ലൂരും ചേരന്റെ രണ്ടാം തലസ്ഥാനമായ തൊണ്ടി (തിണ്ടിസ്) പട്ടണം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ സ്ഥലങ്ങളും തമ്മിലുള്ള പുരാതന കാലത്തെ ബന്ധമായിരിക്കണം ഈ ആചാരങ്ങൾക്ക് പിന്നിൽ എന്ന് ചില ചരിത്രകാരന്മാർ കരുതുന്നു. &lt;ref&gt; {{cite book |last=വേലായുധൻ |first= പണിക്കശ്ശേരി|authorlink= വേലായുധൻ പണിക്കശ്ശേരി|coauthors= |editor= |others= |title=സഞ്ചാരികൾ കണ്ട കേരളം|origdate= |origyear= |origmonth= |url= |format= |accessdate= |accessyear= |accessmonth= |edition= 2001|series= |date= |year= |month= |publisher= കറൻറ് ബുക്സ്|location= കോട്ടയം|language= മലയാളം|isbn=81-240-1053-6 |oclc= |doi= |id= |pages=434 |chapter= |chapterurl= |quote= }} &lt;/ref&gt;

== പ്രത്യേകതകൾ ==
രേവതി വിളക്ക് തൊഴൽ, അശ്വതി കാവ് തീണ്ടൽ, മന്ത്രതന്ത്രാദികൾ ഇല്ലാത്ത കൊടിയേറ്റം, കോഴിക്കല്ല്‌ മൂടല്, പാലക്കവേലൻ എന്ന മുക്കുവന്റെ ചടങ്ങുകൾ പ്രത്യേക അനുഷ്ഠാനങ്ങളാണ്. കൊടിയേറ്റ് ചടങ്ങ് കുംഭമാസത്തിലെ ഭരണിനാളിൽ നടക്കുന്നു. ഇതിനെ ഭരണിവേല കൊടിയേറുക എന്നാണ്‌ പറയുന്നത്. 

കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവിൽ കൊടിമരമില്ല. വടക്കേനടയിലും കിഴക്കേനടയിലും തോരണം പോലെ കൊടിക്കൂറകൾ കെട്ടുകയും ക്ഷേത്രത്തിനു ചുറ്റുമുള്ള ആൽമരങ്ങളിൽ കെട്ടിത്തൂക്കുകയുമാണ് ചെയ്യാറുള്ളത്. ധാരാളം കൊടിതോരണങ്ങൾ ഇതിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. കുംഭ ഭരണി ദിവസം രാവിലെ ഭഗവതിക്ക് പട്ടും താലിയും സമർപ്പിക്കുന്നതോടുകൂടിയാണ് ചടങ്ങുകൾ ആരംഭിക്കുന്നത്. അതിനുള്ള അവകാശം മലയൻ തട്ടാനാണ്. 
[[ചിത്രം:Kavutheendal flagoff.jpg‎‎|thumb|200px|കാവുതീണ്ടലിനു തുടക്കം കുറിക്കുന്ന ചുവപ്പ് കുട-കൊടുങ്ങലൂർ രാജാവിന്റെ കോയ്മയായ നമ്പൂതിരിയാണ്‌ ഉയർത്തുന്നത്]] 

രേവതി നാളിലെ &quot;രേവതി വിളക്ക് തൊഴൽ&quot;, ഭരണിക്ക് തലേ ദിവസം നടക്കുന്ന ചടങ്ങായ (അശ്വതി നാളിൽ) അശ്വതീ കാവു തീണ്ടൽ എന്നിവയാണ്  പ്രധാനപ്പെട്ടത്. മീനഭരണി ദിവസം ക്ഷേത്രത്തിൽ യാതൊരാഘോഷവുമില്ല. കുംഭമാസത്തിലെ ഭരണിദിവസമുള്ള കൊടിയേറ്റുമുതൽ മീനമാസത്തിലെ അശ്വതിനാൾ വരെയുള്ള ദിവസങ്ങളാൺ ആഘോഷങ്ങൾ മുഴുവനും. ഇക്കാലയളവിൽ കേരളത്തിലെ മിക്ക ദ്രാവിഡ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും പൊങ്കാലയും, പൂരവും, കുത്തിയോട്ടം, കെട്ടുകാഴ്ച എന്നീ ആഘോഷങ്ങൾ നടക്കുന്നു. അശ്വതിനാളിനു മുന്നേ തന്നെ വിദൂരദേശങ്ങളിൽ നിന്നും നിരവധി പേർ കാവിലെത്തും. വ്രതാനുഷ്ടാനത്തോടെ എത്തുന്ന ഭക്തരെ ഭരണിക്കാർ എന്നാണ്‌ വിളിക്കുക.

കുംഭമാസത്തിലെ കൊടിയേറ്റിനോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന ചടങ്ങുകളിൽ വിശ്വകർമ്മജർ ചേർന്ന് നടത്തുന്ന ഒരു ചടങ്ങുണ്ട്. നല്ലവനായ വീരാശാരിയും മലയൻ തട്ടാൻ എന്നു വിളിക്കുന്ന സ്വർണപ്പണിക്കാരനുമാണവർ. തട്ടാൻ മണികിലുക്കി അമ്പലം വലം വെച്ച് അശുദ്ധമാക്കുന്നു. പ്ലാപ്പിള്ളിത്തറവാട്ടിലെ മൂത്തന്മാർ അശുദ്ധിതീർത്ത് ക്ഷേത്രം ശുദ്ധമാക്കുന്നു. അതോടെ അമ്പലത്തിനു ചുറ്റുമുള്ള എല്ലാ ആലിന്മേലും ഗോപുരത്തിലും കൊടിക്കൂറകൾ കെട്ടുന്നു. അതോടെ ഭരണിക്കാലം ആരംഭിക്കുകയായി. 

മീനത്തിലെ തിരുവോണദിവസം കഴിഞ്ഞാൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ഭക്തജനപ്രവാഹം തുടങ്ങും. എല്ലാദേശത്തു നിന്നും ജനങ്ങൾ സംഘം ചേർന്ന് ഭരണിക്കാരായി വന്നു ചേരുന്നു. ഭരണിപ്പാട്ടും പാടി മണികെട്ടിയ വടിയുമായാണ്‌ അവർ വരിക. വയനാട്, കണ്ണൂർ, തലശ്ശേരി, പാലക്കാട്, കോഴിക്കോട്, കാസർകോട്    എന്നിവടങ്ങളിൽ നിന്ന് സംഘമായി കാൽനടയായി വരുന്നവരും ഉണ്ട്. ഭരണിക്ക് പോകുന്നതിനു ഏഴുദിവസത്തെ വ്രതാചരണം അത്യാവശ്യമായിരുന്നു. ശബരിമലക്ക് പോകുന്നതു പോലുള്ള സന്നാഹങ്ങളും പൂജകളും കഴിച്ചാണ്‌ ഇവർ എത്തിയിരുന്നത്. എല്ലാ ജാതിയില്പെട്ടവർക്കും കൊടുങ്ങലൂർ ഭരണിക്ക് പോകാം എന്നും ആദിമകാലങ്ങളിൽ നിരവധി കോഴികളെ അറുത്ത് വെള്ളത്തിനു പകരം മദ്യം തർപ്പണം ചെയ്യുന്ന പതിവായിരുന്നു എന്നാണ്‌ വില്യം ലോഗൻ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ഭക്തിയും ലഹരിയും ഒത്തുചേരുന്ന അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളാണ്‌ ഇത്.
[[ചിത്രം:Kodungallur bharani komaram.jpg‎|thumb|left|200px|കാവുതീണ്ടാനെത്തുന്ന കോമരങ്ങൾ- ചുവന്ന വസ്ത്രം ധരിച്ച ഇമ്മതിരി നൂറുകണക്കിന്‌ കോമരങ്ങൾ ഇവിടെ എത്തുന്നു]]

=== കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ ===
&lt;!--[[ചിത്രം:Kodungallur kozhikkallumoodal.jpg|thumb|200px|കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ- പണ്ട് കോഴിയെ ബലി ചെയ്ത് രക്താഭിഷേകം ആയിരുന്നു. ഇന്ന് പ്രതീകാത്ഗമകമായി  ചുവന്ന പട്ട് കൊണ്ട് മൂടുന്നു‍]]
--&gt;
മീനഭരണിക്ക് ഏഴ് ദിവസം മുൻപാണ്‌ കോഴിക്കല്ലു മൂടൽ എന്ന ചടങ്ങ്. ശ്രീഭദ്രകാളി ദാരികനുമായി അങ്കം കുറിക്കുന്നു വെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന ചടങ്ങാണിത്. അതോടെ ദക്ഷിണെന്ത്യയിലെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് ശാക്തെയരും കാളി ഉപാസകരും ഭഗവതി ഭക്തരും ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് എത്തിച്ചേരുന്നു. ചിലർ അടുത്തുള്ള കടലിൽ കുളിച്ചു ഭഗവതിയെ തൊഴുന്നു.&lt;ref name=&quot;vns1&quot;&gt;മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ പതിപ്പ്, പേജ്3, 4 ഏപ്രിൽ 2016&lt;/ref&gt;  ആദ്യകാലങ്ങളിൽ നടക്കൽ പൂവൻകോഴിയെ അറുത്ത് ബലി കൊടുക്കുന്ന പതിവുണ്ടായിരുന്നു.1953ൽ മൃഗബലി പൊതുക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിരോധിച്ചതുമൂലം അതിനു പകരമായി ചുവന്ന പട്ട് കൊണ്ട് ബലിക്കല്ല് മൂടുന്ന ചടങ്ങാണ്‌ നടത്തപ്പെടുന്നത്. കൂടാതെ പ്രതീകാത്മകമായി കുമ്പളങ്ങ മുറിക്കലും കോഴിയെ പറപ്പിക്കലും നടത്തിവരുന്നു. നിരോധനം വരുന്നതിനു മുന്പ് വടകരയിലെ തച്ചോളി വീട്ടിലെ അവകാശമായിരുന്നു ആദ്യത്തെ പൂവൻകോഴിയെ ബലി കഴിക്കുക എന്നത്. കോഴിക്കല്ല് മൂടിയാൽ പിന്നെ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന വഴിപാടായ വെടി നിർത്തിവക്കുന്നു. പിന്നീട് നടതുറപ്പിനുശേഷമേ വീണ്ടും ഇത് പുനരാരംഭിക്കുകയുള്ളൂ. കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ കഴിഞ്ഞ് കാവിന്റെ തെക്കുകിഴക്കേ മൂലയിൽ കിഴക്കുഭാഗത്തെ ഒരാലിൽ നിന്നും തെക്കുഭാഗത്തുള്ള ഒരു ആലിലേക്ക് കൊടിക്കൂറകളും ചെറുമണികളും ഇടകലർത്തി കെട്ടിയ തോരണം ഉയരത്തിൽ വലിച്ചുകെട്ടുന്നു. അമ്പലത്തിന്റെ പ്രദക്ഷിണവഴിയിലുളള ആലുകളിൽ തന്നെയാണ് ഇങ്ങനെ കെട്ടുന്നത്. ഇതിനെ വേണാടൻ കൊടിയേറൽ എന്നാണ് പറയുന്നത്. ഇതു കെട്ടുന്നതും എടമുക്കുകാരായ മൂപ്പന്മാർ (കുടുംബികൾ) തന്നെയാണ്.

മീന മാസത്തിലെ തിരുവോണ നാളിൽ അവകാശികളായ ഭഗവതി വീട്ടിലെ പ്രതിനിധികൾ വടക്കെ നടയിലെ നടപ്പന്തിലിന്റെ അടുത്തുള്ളപ്രധാന ദീപസ്തംഭതിനു താഴെ, വട്ടത്തിലുള്ള വലിയ രണ്ടു കല്ലുകൾ കുഴിയുണ്ടാക്കി അതിലിട്ട് മൂടുന്നു. അതിനു മേൽ മണൽ തിട്ടയുണ്ടാക്കി ചുവന്ന പട്ടു വിരിക്കുന്നു. ഭഗവതി വീട്ടിലെ കാരണവർ തച്ചോളി വീട്ടിലെ കോഴി ഹാജരുണ്ടൊ എന്ന് മൂന്നു പ്രാവശ്യം വിളിച്ചു ചോദിക്കും. കോഴികളെ ആദ്യം സമർപ്പിക്കുന്നതിന് അവകാശികളായിട്ടുള്ള വടക്കെ മലബാറിലെ തച്ചോളി തറവാട്ടിലെ പ്രതിനിധികൾ മൂന്നു തവണ മണൽ തിട്ടയെമൂന്നു തവണ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത്  ചുവന്ന പട്ടിൽ പൂവൻകോഴികളെ സമർപ്പിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കു കിഴക്കെ മൂലയിൽ വേണാടൻ കൊടികൾ ഉയരും. തുടർന്ന് ക്ഷേത്ര അധികാരികളും പിന്നെ ഭക്തരും കോഴികളെ സമർപ്പിക്കും.&lt;ref name=&quot;vns1&quot;/&gt;

== രേവതി വിളക്ക് ==
രേവതി നാളിൽ നടക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ചടങ്ങാണ് &quot;രേവതി തൊഴൽ&quot;. പതിനായിരങ്ങളാണ് അന്നേ ദിവസം ഭഗവതി ദർശനത്തിനായി ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നത്. അന്ന് കളമെഴുത്ത് പാട്ടും നടക്കുന്നു. ദാരികവധം പാട്ടാണ് പാടുന്നത്. സന്ധ്യക്ക്‌ ക്ഷേത്രത്തിന് മുൻപിൽ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുള്ള കൽവിളക്കിൽ രേവതിദീപം തെളിയിക്കുന്നു. ദാരികനിൽ ഭദ്രകാളി വിജയം നേടിയതിന്റെ വിളംബരമാണ് രേവതി വിളക്ക്. രേവതി നാളിലെ ദേവീദർശനം ഐശ്വര്യപ്രദായകവും ദുരിതനാശകരവും ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. രേവതിക്ക് തലേ ദിവസം തന്നെ ധാരാളം ഭക്തജനങ്ങളും  കോമരങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നു.    

=== കാവുതീണ്ടൽ ===
&quot;രേവതി കഴിഞ്ഞു പിറ്റേദിവസം അശ്വതി നാളിൽ നടക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ &quot;തൃച്ചന്ദനച്ചാർത്തു പൂജയും&quot; തുടർന്ന് &quot;ഭക്തിയുടെ രൗദ്രഭാവം&quot; എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്ന &quot;കാവു തീണ്ടൽ&quot; അഥവാ 'കാവ് പൂകൽ' എന്ന ചടങ്ങുമാണ് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യമുള്ളത്. &quot;തീണ്ടുക&quot; എന്നാൽ അശുദ്ധമാക്കുക എന്നാണ്‌ അർത്ഥം. ചുവന്ന പട്ടുടുത്ത് വാളും ചിലമ്പും പൂമാലയും ധരിച്ച ധാരാളം വെളിച്ചപ്പാടുകൾ അന്നേ ദിവസം ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നു. ഭക്തർ ക്ഷേത്രത്തിലെ ചെമ്പോല തകിടുകളിൽ മുളംതണ്ട് കൊണ്ട് അടിച്ചു മൂന്ന് പ്രദക്ഷിണം ചെയ്യുകയും ശെഷം മുളംതണ്ടിൽ താളമിട്ടു ദേവീസ്തുതികൾ പാടി നൃത്തം ചെയ്യുന്നു. ദേവീ പ്രീതിക്കായി വാളും ചിലമ്പും ധരിക്കുക, ശത്രുതാദോഷ നിവാരണത്തിനായി  ചെമ്പട്ട് കൊണ്ട് കോഴിക്കല്ല് മൂടുക, മഞ്ഞളും കുരുമുളകും ഉഴിഞ്ഞിടുക, കോഴി പറത്തൽ തുടങ്ങിയ വഴിപാടുകളും അന്ന് നടത്തപ്പെടുന്നു. [[ചിത്രം:Kavutheendal.jpg|thumb|200px|കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണിയോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന കാവുതീണ്ടൽ എന്ന ചടങ്ങ്- ക്ഷേത്രത്തെ അശുദ്ധമാക്കുന്ന എന്ന പ്രതീകാത്മകമായ ചടങ്ങാണിത്]]
ഭരണിനാളിനു തലേദിവസം അശ്വതി നാളിൽ നടക്കുന്ന പ്രത്യേക ചടങ്ങാണ്. കാവുതീണ്ടൽ. അന്ന് ഉച്ചക്ക് പന്ത്രണ്ടു മണിയോടെ ക്ഷേത്രത്തിൻറെ വടക്കേ നട അടച്ചുപൂട്ടും. പിന്നീട് ക്ഷേത്രത്തിനകത്തേക്ക് ആരേയും പ്രവേശിപ്പിക്കുകയില്ല. അത്താഴപൂജക്ക് ശേഷം &quot;അശ്വതീപൂജ&quot; എന്ന പേരിൽ രഹസ്യമായ മറ്റൊരു ചടങ്ങൂകൂടി നടത്തപ്പെടുന്നു. 

ക്ഷേത്രാധികാരിയായ വലിയ  തമ്പുരാൻ, എടമുക്ക് മൂപ്പന്മാർ ചുമക്കുന്ന പല്ലക്കിൽ സർവാഭരണഭൂഷിതനായി ബലിക്കല്പ്പുരയിൽ എഴുന്നെള്ളുന്നു. പാലയ്ക്കൽ വേലൻ പടിഞ്ഞാരെ നടയിൽ പീഠമിട്ട് ഇരിക്കും. തമ്പുരാന്റെ  അനുവാദത്തോടെ അടികൾ പൂജക്കായി ശ്രീക്കോവിലിൽ പ്രവേശിക്കും.ഈ സമയം തന്ത്രിയും തമ്പുരാനും പരിവാരങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തികത്ത് പ്രവേശിക്കും &lt;ref name=&quot;vns3&quot;&gt; പേജ് 2, മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ എഡിഷൻ,തിയതി 08.04.16  &lt;/ref&gt;. ശ്രീകോവിലിലെ എല്ലാ പൂജാസാധങ്ങളും പുറത്തുവെച്ച്, പരാശക്തിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയിൽ നിന്ന് ആഭരണങ്ങൾ എല്ലാം അഴിച്ചുമാറ്റി, ശ്രീകോവിൽ കഴുകി വൃത്തിയാക്കുന്നു.പിന്നീടുള്ള പൂജകൾ പുതിയ പാത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ്. കരിക്ക് മൂട് വെട്ടി ആ കരിക്കുവെള്ളവും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയും ചേർത്ത് തൃച്ചന്ദനമുണ്ടാക്കി, വിഗ്രഹത്തിൽ  ചാർത്തുന്നു. അടികൾക്കാണ് ഇതിന്നവകാശം. ദേവി ഒരു സാധാരണക്കാരിയായി മാറുന്നു എന്നാണ് സങ്കൽപ്പം.പാരമ്പര്യമായി കിട്ടിയ രഹസ്യമന്ത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് തൃച്ചന്ദനപൂജകൾ കഴിഞ്ഞ് അടികൾമാരും അകത്തുണ്ടായിരുന്ന തന്ത്രിയും തമ്പുരാനും പുറത്തിറങ്ങും. പിന്നീടാണ് കാവുതീണ്ടലിന് തമ്പുരാൻ അനുവാദം കൊടുക്കുന്നത്. &lt;ref name=&quot;vns2&quot;&gt; പേജ് 2, മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ എഡിഷൻ,തിയതി 09.04.16  &lt;/ref&gt;

തൃച്ചന്ദനപൂജകൾ കഴിഞ്ഞ് അടച്ച നട തുറക്കുമ്പോൾ അടികൾമാർ ചേർന്ന് '''[[വരിയരി പായസം]]''' നിവേദിക്കും. ഇതിനുള്ള നെല്ല് പരമ്പരാഗതമായി എത്തിക്കുന്നത് ഗുരുവായൂരിനടുത്ത കൊരഞ്ഞിയൂർ കീഴേപ്പാട്ട് തറവാട്ടിലെ പ്രതിനിധിയാണ്. &lt;ref name=&quot;vns111&quot;&gt; പേജ് 17, മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ എഡിഷൻ,തിയതി 30.03.14  &lt;/ref&gt;

ഉത്രട്ടാതി നാൾ മുതൽ കാവിൽ കോമരങ്ങൾ എത്തിത്തുടങ്ങും. രേവതിവെളുപ്പിന് വടക്കുനിന്നും തെക്കുനിന്നും കോമരങ്ങളുടെ വൻ കൂട്ടം തന്നെ കാവിൽ ഉണ്ടാകും. പാലക്കാട്, കോഴിക്കോട്, കണ്ണൂർ തുടങ്ങിയ ജില്ലകളിൽ നിന്നും ധാരാളം പേർ ഭരണിക്ക് എത്താറുണ്ട്. ആലപ്പുഴ, കൊല്ലം, പത്തനംതിട്ട എന്നീ തെക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. കോയമ്പത്തൂരിൽ നിന്നും ധാരാളം ഭക്തജനങ്ങൾ എത്തുന്നുണ്ട്. പക്ഷേ കോമരങ്ങൾ കൂടുതലും കേരളത്തിലെ വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നാണ്. ഓരോ ദേശത്തും ഒരു പ്രധാന കോമരത്തിന്റെ കീഴിൽ ഒരു സംഘം ഉണ്ടാകും.

കോമരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഭക്തർ വരുന്നത് വഴിപാടുസാമഗ്രികളുമായാണ്. അവർ, വഴിക്ക് ചില വീടുകളൊക്കെകയറി ഭിക്ഷ (നെല്ല്) വാങ്ങിച്ചുകൊണ്ടാണ് വരാറ്. അങ്ങനെ തെണ്ടി വരണം എന്നുമുണ്ട്. ഭിക്ഷയായി കിട്ടുന്ന നെല്ല് ചാക്കിലാക്കി ചുമന്നുനടക്കാൻ കോമരത്തിനൊപ്പം വേറെയും ആളുകൾ ഉണ്ടാകും. വഴിപാടായി നെല്ല് കൂടാതെ തിനപോലുള്ള ധാന്യങ്ങൾ, കുരുമുളക്, മഞ്ഞൾപ്പൊടി, എള്ള്, കടുക്, തേങ്ങ എന്നിവയുണ്ടാകും. ഇവ പൊതിഞ്ഞുകെട്ടി പള്ളിമാടത്തിലേക്ക് എറിയുകയാണ് ചെയ്യാറ്. നാണയങ്ങളും എറിയാറുണ്ട്. കുരുമുളകും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയും വസൂരിമാലയുടെ കെട്ടിലേക്കും എറിയും. കുരുമുളകും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയുമാണ് വഴിപാടായി ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരാറുള്ളത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.azhimukham.com/kodungalloor-bharani-myth-bhgavati-temple-festival-adarsh/|title=കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി; ചില പുരാവൃത്തങ്ങൾ|access-date=|last=ആദർശ്|first=സി.|date=|website=|publisher=|archive-date=2020-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20200726185138/https://www.azhimukham.com/kodungalloor-bharani-myth-bhgavati-temple-festival-adarsh/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

കാവുതീണ്ടലിനായി എത്തുന്ന കോമരങ്ങൾ കാവിന്റെ കിഴക്കേ നടയിലുള്ള വടക്കേടത്ത് മഠത്തിന്റെ മുറ്റത്താണ് തടിച്ചുകൂടുക. ഇവിടത്തെ അറയിൽ ഭഗവതി സാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇവിടെ നിന്ന് വെളിച്ചപ്പാട് പൂജിച്ചു നൽകുന്ന വാളുമായാണ് കോമരങ്ങൾ കാവുതീണ്ടുന്നത്. &lt;ref name=&quot;vns111&quot;/&gt;

ഇതിനുശേഷം നടതുറക്കുമ്പോൾ ദർശനം നടത്തുന്നത് സർ‌വൈശ്വര്യപ്രധാനിയാണ്‌ എന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കന്നു. നടതുറന്നു കഴിഞ്ഞാൽ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ രാജവംശം |കൊടുങ്ങല്ലൂർ കോവിലക]]ത്തെ  വലിയ തമ്പുരാനെ ദേവിയുടെ ഭക്തന്മാരും [[ഒന്നു കുറെ ആയിരം യൊഗക്കാർ|യോഗക്കാരും]] ചേർന്ന് ആനയിച്ച് കൊണ്ടുവരുന്നു. അദ്ദേഹം കിഴക്കേ നടയിലുള്ള നിലപാടുതറയിൽകയറി കോയ്മ സ്വീകരിക്കുന്നതോടെ കാവ്തീണ്ടൽ ആരംഭിക്കുകയായി. പാലക്കവേലൻ എന്ന മുക്കുവനാണ്‌ ദേവിയുടെ ആരോഗ്യത്തിനുവേണ്ടിയുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ചുക്കാൻ. പാലക്കവേലന്റെ കയ്യിൽ നിന്ന് ഇളനീർ വാങ്ങിക്കുടിച്ചശേഷമാണ്‌ തമ്പുരാൻ തന്റെ കോയ്മയായ നമ്പൂതിരിക്ക് പട്ടുകുട ഉയർത്താനുള്ള ഉത്തരവ് കൊടുക്കുന്നത്. ആദ്യം കാവുതീണ്ടാനുള്ള അനുമതി പാലക്കവേലനാണ്. അതിനുശേഷം അതുവരെ ഊഴം കാത്ത് നിൽക്കുന്ന കോമരങ്ങളും ജനങ്ങളും ഒന്നിച്ച് ആവേശലഹരിയോടെ ദിക്കുകൾ മുഴങ്ങുന്ന തരത്തിൽ മരങ്കമ്പുകൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഓടുമേഞ്ഞ മേൽക്കൂരയിൽ അടിച്ചുകൊണ്ട് മൂന്നുപ്രാവശ്യം വലം വക്കുന്നു. ഇതാണ്‌ കാവുതീണ്ടൽ. കാവുതീണ്ടൽ എന്നു പറയുന്നത് ആദ്യകാലത്ത് കാവുമായി ബന്ധമുണ്ടായിരുന്ന എല്ലാ ജാതിക്കാർക്കും പിന്നീട് ക്ഷേത്രം വിലക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ വർഷത്തിലൊരിക്കൽ കാവിൽ പ്രവേശിക്കാനായി ഒരുക്കപ്പെട്ട ഒരു ദിനമാണ്‌. അതിന്റെ ഓർമ്മക്കായി ദേവീഭക്തന്മാരും കോമരങ്ങളും ഉറഞ്ഞ്തുള്ളി മൂന്നുവട്ടം ക്ഷേത്രത്തെ വലം വക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മേൽക്കൂരയിലെ ചെമ്പ് പലകയിൽ അടിച്ചുകൊണ്ടാണ്‌ ഈ പ്രദക്ഷിണം വക്കൽ നടക്കുന്നത്. ഇതിനുശേഷം ഏഴുദിവസം കഴിഞ്ഞേ ([[പൂയം]] നാളിൽ) ക്ഷേത്രനട തുറക്കൂ. . 
[[ചിത്രം:Bharani komaram family.jpg|thumb|200px|അച്ഛന്റെ തോളിലേറി ഒരു കുട്ടി കാവിലേക്ക്- ചെറിയ കുട്ടികളും കാവു തീണ്ടലിൽ പങ്കെടുക്കുന്നു]] 

കാവുതീണ്ടൽ കഴിഞ്ഞ് പിറ്റേ ദിവസം (ഭരണി) വരിനെല്ലിന്റെ [[പായസം|പായസമാണ്‌]] നിവേദ്യമായി നൽകുക.കാളി- ദാരിക യുദ്ധത്തിൽ മുറിവേറ്റ് ചികിൽസ കഴിഞ്ഞ് ദേവി ആദ്യം കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണമാണിത്.  40 കിലൊഗ്രാം ശർക്കര, 101 നാളികേരം, 101 കദളിപ്പഴം, 2 കിലൊഗ്രാം നെയ്യ്, സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ എന്നിവ ചേർത്താണ് വരിയരിപായസം ഉണ്ടാക്കുന്നത്. &lt;ref name=&quot;vns2&quot;/&gt; പിറ്റേന്ന് മുതൽ ഒരോ നേരത്താണ്‌ പൂജ. വടക്കേ നട അടഞ്ഞു കിടക്കുന്നതിനാൽ അടികൾ കിഴക്കേ നട വഴിയാണ്‌ പൂജ ചെയ്യാനകത്ത് കയറുക.

അതിനുശേഷം ഭഗവതിയെ പള്ളിമാടത്തിൽ സങ്കൽപ്പിച്ചിരുത്തും. കിണ്ടിയിൽ ഉടയാടകളും,വാൽക്കണ്ണാടിയും വെച്ച് അതിനുമുമ്പിൽ നെറ്റിപ്പട്ടം വിരിച്ചുവെച്ച് കിഴക്കോട്ട് നിലവിളക്കുകൾ തെളിയിക്കും.ഇതോടെ വടക്കെ നടയിലെ കൊടിമരത്തിൽ വെന്നിക്കൊടി ഉയർത്തുന്നതോടെ ഭരണി മഹോൽസവും സമാപിക്കുന്നു. &lt;ref name=&quot;vns2&quot;/&gt;

====ഭരണിപ്പാട്ട്====
കോഴിക്കല്ലുമൂടൽ ചടങ്ങു കഴിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ വടക്കേഗോപുരത്തിൽ ഭരണിപ്പാട്ട് തുടങ്ങുന്നു. തൃശ്ശൂരിനടുത്തുള്ള വല്ലച്ചിറയിൽ നിന്നു വരുന്ന സംഘമാണ് പാടിത്തുടങ്ങുന്നത്. ഇവരുടെ ഒപ്പം കോമരങ്ങൾ ഇല്ല. ഇവരിലെ കാരണവർ ദേവിയെ സ്തുതിച്ചുകൊണ്ട് പാടുകയും മറ്റുള്ളവർ &quot;തനാരോ തന്നാരോ&quot; പാടുകയും ചെയ്യുന്നു. ഊരകത്തമ്മയും കൊടുങ്ങല്ലൂരമ്മയും തമ്മിലുള്ള ഒരു സംവാദം ഇവരുടെ ആദ്യപാട്ടിലുണ്ട്.

കാവ് തീണ്ടൽ നടക്കുന്ന അശ്വതി നാളിലാണു ഭരണിപ്പാട്ട് കൂടുതലായും പാടുന്നത്. ദൈവത്തിനെ സ്തുതിച്ചു കൊണ്ടും ലൈംഗികച്ചുവയുള്ള പാട്ടുകളോ നാടൻ ഭക്തി പാട്ടുകളോ പാടിക്കൊണ്ടും ആണു ഭക്തർ കാവ് തീണ്ടുന്നത്. ചിലർ തങ്ങളുടെ ജീവിതപ്രാരാബ്ധങ്ങളും രോഷത്തോടെ പാടി കാളിയെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശാക്തേയപൂജയിലെ മൈഥുനത്തിന് പകരമായാണ് ലൈംഗികച്ചുവയുള്ള സ്തോത്രങ്ങൾ പാടിയിരുന്നത് എന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ഇന്ന് &quot;അമ്മേ നാരായണ&quot; പോലെയുള്ള ഭഗവതിസ്തുതികൾ ആണ് കൂടുതലും പാടിക്കാണുന്നത്.

==അവകാശത്തറകൾ==
ചില ദേശങ്ങളിലെ കോമരങ്ങൾക്ക് ഭരണിക്കാലത്ത് ഒതുകൂടാനുള്ളതാണ് അവകാശത്തറകൾ. ഏകദേശം 47 തറകളോളമുണ്ട്. ഇതിൽ ഭൂരിഭാഗവും വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നും വരുന്ന ദേശക്കാരുടെ വകയാണ്. ആൽത്തറപണം പിരിക്കുന്നത്, കോതപറമ്പിലെ  [[അരയംപറമ്പിൽ]] തറവാട്ടുകാരാണ്. ഈ പണം വലിയ തമ്പുരാനുള്ളതാണ്. തറകളിൽ ഉടമസ്ഥാവകാശം കുറിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഭരണി നാളിൽ മറ്റു ദേശക്കാർക്ക് ഇവിടെ പ്രവേശനം ഇല്ല.&lt;ref name=&quot;vns1&quot;/&gt;

ഇതിലെ ഏറ്റവും പ്രധാന തറ  നിലപാടു തറയാണ്. വലിയ തമ്പുറൻ എഴുന്നെള്ളുന്നത് ഇവിടെയാണ്. കാവുതീണ്ടലിന് അനുമതി നൽകുന്നതിന്റെ അടയാളമായി ചുവന്ന പട്ടുകുട ഉയർത്തുന്നത് ഇവിടെയാണ്.&lt;ref name=&quot;vns1&quot;/&gt;

== ചിത്രങ്ങൾ ==

&lt;gallery&gt;
ചിത്രം:Kavutheendal start.jpg|കാവുതീണ്ടൽ ആരംഭിക്കുന്നു. 
ചിത്രം:Kodungallur kozhikkallumoodal2.jpg|കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ ചടങ്ങിൽ നിന്ന്
ചിത്രം:Turmeric polluting oftemple kdlr.jpg|ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മേൽക്കൂര മഞ്ഞൾ കൊണ്ട് മൂടിയിരിക്കുന്നു
ചിത്രം:Avakasathara kdlr.jpg|അവകാശത്തറകളിലൊന്ന്
&lt;/gallery&gt;

== കുറിപ്പുകൾ ==
&lt;div class=&quot;references-small&quot; style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2;&quot;&gt; &lt;/div&gt;

== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;

{{commons category|Kodungallur bharani}}

{{Famous Festivals in Kerala}}
{{Topics_related_to_Thrissur}}
[[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ ആചാരങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>0weghg84s7jmavfkc2xa3we68nws8rz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616626</id>
      <parentid>4616618</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:06:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-22895-50</username>
        <id>216466</id>
      </contributor>
      <comment>/* കാവുതീണ്ടൽ */</comment>
      <origin>4616626</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="61824" sha1="8888mj98617nr6zx4vls2qyku1kk3ou" xml:space="preserve">{{prettyurl|Kodungallur_bharani}}
{{ToDisambig|വാക്ക്=ഭരണി}}

[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[തൃശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ]] [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|ശ്രീകുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിലെ]] [[കുംഭം|കുംഭമാസത്തിലെ]] [[ഭരണി (നാൾ)|ഭരണി നാളിൽ]] തുടങ്ങി [[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] ഭരണി നാളിൽ അവസാനിക്കുന്ന പ്രശസ്തമായ ആഘോഷമാണ്‌ '''കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി'''  എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. കുംഭ മാസത്തിലെ ഭരണി നാൾ മുതൽ മീന മാസത്തിലെ ഭരണി നാൾ വരെയാണ് ഇത് നടക്കുന്നത്. മീനമാസത്തിലെ തിരുവോണം നാൾ മുതൽ അശ്വതി നാൾ വരെ ഏഴ് ദിവസങ്ങളിൽ ആണ് പ്രധാന ചടങ്ങുകൾ നടക്കുന്നത്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്ര  ദർശനം നടത്തുന്നത് ദുരിതമോചനത്തിന് ഉത്തമമെന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു. അതിനാൽ ഈ ഏഴ് ദിവസങ്ങളിൽ പകൽ മുഴുവൻ ക്ഷേത്ര നട തുറന്നിരിക്കുന്നു. 
[[പ്രമാണം:Komarangal.jpg|ലഘുചിത്രം|the devotees of Kodungallur bhagavati in special attire and weapon of old age]]
ദ്രാവിഡ ക്ഷേത്രമായിരുന്ന കൊടുങ്ങല്ലൂർ പിൽക്കാലത്ത് സവർണ്ണ മേധാവിത്വത്തിന് കീഴിലായപ്പോൾ ക്ഷേത്രത്തിൽ അവകാശമുണ്ടായിരുന്ന ആദിമ ജനതയുടെ കൂടിച്ചേരലാണ്‌ ഈ ഉത്സവം എന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. എല്ലാദേശത്തു നിന്നും ഭക്തർ സംഘം ചേർന്ന് വന്നു ചേരുന്നു. ഇവരിൽ പലരുടെയും കുടുംബ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും, ദേശ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും, വീടിന്റെ മച്ചകത്തും, പൂജാമുറിയിലും മറ്റും ഭഗവതിയെ കുടിയിരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അവിടങ്ങളിൽ പ്രത്യേക പൂജകൾ നടത്തിയ ശേഷമാണ് ഇവർ കൊടുങ്ങല്ലൂരിലേക്ക് വരുന്നത്. ദേവി സ്തുതികൾ പാടി മണികെട്ടിയ വടിയോ, ഭഗവതിയുടെ വാളും ചിലമ്പോ എടുത്തു കൊണ്ടാണ്‌ അവർ വരിക. ധാരാളം കോമരങ്ങളും ആക്കൂട്ടത്തിൽ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഭഗവതിയെപ്പോലെ മനോഹരമായി ചെമ്പട്ടു അണിഞ്ഞു വാളും ചിലമ്പും ധരിച്ചു ചിലപ്പോൾ പൂമാലകളും അണിഞ്ഞാവും കോമരങ്ങൾ പലരും എത്തിച്ചേരുക.

ഭരണിയിൽ പങ്കെടുക്കുന്ന ഭക്തർ ക്ഷേത്രാങ്കണത്തിൽ ലൈംഗികച്ചുവയുള്ള ഭക്തിപ്പാട്ടുകൾ പാടുന്ന ഒരു ആചാരം അടുത്തകാലം വരെ നിലനിന്നിരുന്നുഇത് . ക്ഷേത്രം കേന്ദ്രീകരിച്ചു പ്രവർത്തിച്ച ബൗദ്ധരെ ഓടിക്കാൻ വേണ്ടിയായിരുന്നുവെന്നും; ശാക്തേയ ആചാരത്തിലെ പഞ്ചമകാരപൂജയുടെ ഭാഗമായ മൈഥുനത്തിന് പകരമായാണ്  ഭരണിപാട്ട് പാടിയിരുന്നതെന്നും രണ്ടഭിപ്രായമുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും രതിയും ഊർവ്വരതയും മാതൃ ദൈവാരാധനയും ദൈവികമായികണ്ട് ജീവിച്ചിരുന്ന ആദിമ ജനതയുടെ കൂടിച്ചേരൽ കൂടിയാണ് കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണിയെന്നു കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ദ്രാവിഡരായിരുന്നു അമ്മ ദൈവത്തെ ആദ്യമായി ആരാധിച്ചിരുന്നത്. ഊർവരത, മണ്ണിന്റെ ഫലയൂയിഷ്ടത, കാർഷിക സമൃദ്ധി, യുദ്ധ വിജയം, പ്രകൃതി തുടങ്ങിയവ മാതൃദൈവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കാര്യങ്ങളായിരുന്നു.   

ആദ്യകാലത്തു ദ്രാവിഡജനത തങ്ങൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന കാർഷിക വിഭവങ്ങളുടെ  പങ്ക് സമർപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ജീവിത പ്രാരാബ്ധങ്ങൾ രോഷത്തോടെ പാടി ആദിപരാശക്തിയെ ആരാധിച്ചിരുന്നു. ദാരികവീരനെ വധിച്ചു കലിതുള്ളി വരുന്ന ഭദ്രകാളിയുടെ കോപമടക്കാൻ ശിവഗണങ്ങൾ ദേവീസ്തുതികൾ പാടി നൃത്തം ചവിട്ടിയതിന്റെ ഓർമപ്പെടുത്തലാണ് ഈ ഉത്‌സവം എന്നും; നിരപരാധിയായ തന്റെ ഭർത്താവിനെ വധിച്ചതിൽ  സംഹാരരുദ്രയായി [[മധുര|മധുരാനഗരം]] ദഹിപ്പിച്ച വീരനായിക [[കണ്ണകി|കണ്ണകിയെ]] സാന്ത്വനിപ്പിക്കാൻ വേണ്ടി ആണെന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതിയുടെ സ്തുതിയായ തോറ്റം പാട്ടിൽ വടക്കുംകൊല്ലത്തെ കണ്ണകിക്ക് പകരം കന്യാവു കാളി രൂപം പൂണ്ട് പാണ്ട്യ രാജാവിനെ വധിക്കുന്നതായി കാണാം.  

ഭരണി കേരളത്തിലാകമാനമുള്ള, പ്രത്യേകിച്ചും വടക്കൻ ജില്ലകളിലെ ദ്രാവിഡ വിഭാഗങ്ങളുടെ അനുഷ്ഠാനമാണ്. തെക്കേ ഇന്ത്യയിലെ ശക്തി ഉപാസകരും, ഭഗവതി ഭക്തരും ഇതിൽ പങ്കെടുക്കുന്നു. [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂർക്കാരായ]] ദ്രാവിഡരും ഇതിൽ ക്രിയാത്മകമായി ഇടപെടുന്നുണ്ട്. [[കുടുംബികൾ]], [[പുലയർ]], [[അരയൻ|അരയർ]], [[വള്ളോൻ]], വേലൻ, വിശ്വകർമജർ എന്നിങ്ങനെ പല സമുദായങ്ങൾക്ക് ഭരണിയിൽ പ്രത്യേക പങ്കാളിത്തമുണ്ട്.  തിരുവോണം നാളിൽ മലബാറിലെ തച്ചോളി വീട്ടുകാരുടെ [[കോഴിക്കല്ലുമൂടൽ|&quot;കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ&quot;]] ചടങ്ങാണ് പ്രധാനം. കോഴിക്കല്ലിൽ ചുവന്ന പട്ടു വിരിച്ചു പൂവൻകോഴിയെ സമർപ്പിക്കുന്നതാണ് ചടങ്ങ്. അതോടെ കാളിയും ദാരികനും തമ്മിൽ യുദ്ധം തുടങ്ങുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം.  ബലി നിരോധനം വരുന്നതിനു മുമ്പ്
വടകരയിലെ തച്ചോളി വീട്ടിലെ അവകാശമായിരുന്നു ആദ്യത്തെ കോഴിയെ ബലി കഴിക്കുക എന്നത്. കോഴി ബലിയുള്ളപ്പോൾ കാവിന്റെ പരിസരത്തും, വീടുകളിലും കോഴി ഇറച്ചി കൊണ്ടുള്ള  ഒരു വിശേഷ വിഭവം ഉണ്ടാക്കുന്നു. കോഴിയും പിടിയും എന്നാണ് ആ വിഭവത്തിന്റെ പേര്. ഇത് ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി കണക്കാക്കുന്നു. ഇത് മറ്റുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കാണാൻ സാധിക്കില്ല. ഇന്നും ആചാരത്തിന്റെ തുടർച്ചയെന്നോണം വീടുകളിൽ ഭരണി ഉത്സവത്തിന് സ്വാദിഷ്ഠമായ കോഴിയും പിടിയും അരി പായസവും വയ്ക്കുന്നു. ചിലരൊക്കെ രാത്രിയിൽ ഇവ വീതും വയ്ക്കുന്നു. രാത്രിയിൽ മുറിയടച്ചു ഇലയിൽ മരിച്ചുപോയ കാരണവന്മാർക്ക് വിളക്ക് വച്ച് മേല്പറഞ്ഞ ഭക്ഷണം കൊടുക്കുന്നതിനാണ് ‘വീത് ’ എന്ന് പറയുന്നത്.  തുടർന്നുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രം പകൽ സമയത്ത് മുഴുവൻ തുറന്നു കിടക്കുന്നു. അതിനാൽ ദർശനം നടത്താൻ സൗകര്യമാണ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ഭക്തർ കൂട്ടമായി എത്തുന്നു. തിരുവോണം നാൾ മുതൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് വെളിച്ചപ്പാടന്മാർ കൂട്ടമായി എത്തിത്തുടങ്ങുന്നു. അവർ തങ്ങളുടെ &quot;അവകാശത്തറകളിൽ&quot; നിലയുറപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ആറാമത്തെ ദിവസം [[രേവതി വിളക്ക് തൊഴൽ|രേവതി നാളിൽ കളമെഴുത്തു പാട്ടും വിളക്കും]] ആണ് ചടങ്ങുകൾ. രേവതി ദിവസം ഭദ്രകാളി ദാരികനെ വധിക്കുന്നതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. രേവതി സന്ധ്യക്ക്‌ കാളി ദാരികനിൽ നേടിയ വിജയം അറിയിച്ചു കൊണ്ട് &quot;രേവതി വിളക്ക്&quot; തെളിയുന്നു. ആയിരക്കണക്കിന് ഭക്തർ ആണ് രേവതി ദിവസം ദർശനത്തിനായി ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നത്. പിറ്റേന്ന്  അശ്വതി നാളിൽ ഉച്ചക്ക് പന്ത്രണ്ടു മണിയോടെ കൊടുങ്ങല്ലൂർ തമ്പുരാന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വടക്കേനട അടച്ചുപൂട്ടി രഹസ്യപൂജയായ &quot;തൃച്ചന്ദനചാർത്ത്&quot; നടത്തുന്നു. ഈ സമയത്ത് കോമര കൂട്ടങ്ങളും ഭക്തരും പുറത്ത് ഭഗവതി സ്തുതികൾ പാടി നൃത്തം ചെയ്യുന്നു. പൂജ പൂർത്തിയാക്കി കോയ്മ പട്ടുകുട ഉയർത്തുന്നതോടെ &quot;[[കാവ് തീണ്ടൽ]]&quot; ആരംഭിക്കുന്നു. ഏകദേശം 4 മണി കഴിഞ്ഞാവും ഈ ചടങ്ങ് നടക്കുക. ഈ സമയത്ത് കോമരങ്ങളും ഭക്തരും മുളന്തണ്ടു കൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ചെമ്പോല തകിടുകളിൽ അടിച്ചു മൂന്ന് തവണ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്യുന്നു. 'തനാരോ താന്നാരോ' 'അമ്മേ നാരായണ' ചേർന്ന ഭഗവതി സ്തുതികൾ മുഴങ്ങി കേൾക്കുന്നു.
[[പ്രമാണം:Kaavu_theendal_of_Kodungallur_temple.jpg|ലഘുചിത്രം|kaavu theendal of Kodungallur temple which is a ritual where lower caste people who were the owner of the temple get to touch the temple]]
കോഴിക്കല്ല് മൂടുന്ന ദിവസമായ തിരുവോണം നാൾ മുതൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ഭക്തർ കൂട്ടമായി എത്തിത്തുടങ്ങുന്നു. അവർ തങ്ങളുടെ &quot;അവകാശത്തറകളിൽ&quot; നിലയുറപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കോഴിക്കല്ലിൽ ചെമ്പട്ടു വിരിക്കൽ, കോഴിയെ നടയ്ക്ക് വക്കുക, വാളും ചിലമ്പും സമർപ്പണം, രോഗ ശാന്തിക്കായി മഞ്ഞളും കുരുമുളകും സമർപ്പിക്കുക, ശ്വാസകോശരോഗങ്ങൾ അകലുവാൻ തവിട്ടുമുത്തിക്ക് (ചാമുണ്ഡി) തവിട് അഭിഷേകം, ഇഷ്ടവിവാഹത്തിനും ദീർഘ മംഗല്യത്തിനുമായി പട്ടും താലിയും നടയ്ക്കു വെക്കുക തുടങ്ങി ധാരാളം വഴിപാടുകളും ഭരണിയോടനുബന്ധിച്ചു നടക്കാറുണ്ട്. കാവുതീണ്ടലിനെ തുടർന്നുള്ള ഏഴുനാൾ ക്ഷേത്രനട അടച്ചിടുന്നു. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ പള്ളിമാടത്തിൽ ആവാഹിച്ചിരുത്തുന്ന ഭഗവതിക്ക് മുൻപിൽ ഭക്തർക്ക് വഴിപാടുകൾ സമർപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. പിന്നീട് പൂയം നാളിൽ ആവും നട തുറക്കുക. 

മീനത്തിലെ അശ്വതി ദിവസം ഉച്ചയ്ക്ക് അടയ്ക്കുന്ന ക്ഷേത്ര നട തുടർന്ന് ഏഴ് ദിവസം അടച്ചിട്ടു പ്രത്യേക പൂജകൾ നടത്തുന്നു. ഇതിന് ശേഷം പൂയം ദിവസം ദർശനത്തിനായി നട തുറക്കുന്നു. ഇതിനെ പൂയത്തിൻ നാളിലെ നടതുറപ്പ് എന്ന്‌ അറിയപ്പെടുന്നു. അന്ന് ഭഗവതിയെ സർവാഭരണ വിഭൂഷിതയായി, ഏറ്റവും സന്തുഷ്ടയായാണ് കാണാൻ സാധിക്കുക . അന്ന് ദർശനം നടത്തുന്നത് ഏറെ ഐശ്വര്യകരമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പൂയം തൊഴാൻ വലിയ തിരക്കാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. അതോടുകൂടി കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി ഉത്സവത്തിലെ ചടങ്ങുകൾ പൂർണ്ണമാകുന്നു. 

ശാക്തേയ കൗളമാർഗ്ഗത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ  ആചാരങ്ങൾ ആണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നത്. ഇത് ഭഗവതിയുടെ ദ്രാവിഡബന്ധം വെളിവാക്കുന്നു.

== പേരിനു പിന്നിൽ ==
കുംഭമാസത്തിലെ ഭരണിനാളിൽ കൊടിയേറി മീനമാസത്തിലെ ഭരണിനാൾ വരെ നീണ്ടു നിൽകുന്ന ഒരു മാസത്തെ ആചാര അനുഷ്ഠാനങ്ങളാണ് ഈ പേരിനു കാരണം. മീനഭരണി നാളിൽ അഘോഷങ്ങൾ ഒന്നും ഇല്ല. അന്ന് ഭഗവതിക്ക് വരിയരിപ്പായസം നേദിക്കുന്നു. അശ്വതി നാളിലെ പ്രസിദ്ധമായ തൃച്ചന്ദനചാർത്ത് പൂജയോടെ ആഘോഷങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നു.   

== ഐതിഹ്യം ==
കാളീ-ദാരികയുദ്ധം തുടങ്ങുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ ആണ് &quot;കോഴിക്കല്ലു മൂടൽ&quot; നടത്തപ്പെടുന്നത്. ഗുരുതിക്ക് പകരമാണ് ഈ ചടങ്ങ്. ആദിശക്തി ദാരുകനിൽ വിജയം വരിച്ച രേവതിനാളിലാണ് പ്രസിദ്ധമായ &quot;രേവതി വിളക്ക്&quot; നടത്തപ്പെടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://neramonline.com/%e0%b4%b0%e0%b5%87%e0%b4%b5%e0%b4%a4%e0%b4%bf-%e0%b4%b5%e0%b4%bf%e0%b4%b3%e0%b4%95%e0%b5%8d%e0%b4%95%e0%b5%8d-%e0%b4%b5%e0%b5%8d%e0%b4%af%e0%b4%be%e0%b4%b4%e0%b4%be%e0%b4%b4%e0%b5%8d%e0%b4%9a%e0%b5%8d/|title=രേവതി വിളക്ക് വ്യാഴാഴ്ച്ച; തൊഴുതാൽ അക്ഷയ പുണ്യം|access-date=2023-04-14|date=2023-03-22|language=ml}}&lt;/ref&gt; പിറ്റേന്ന് അശ്വതിനാളിൽ ശാക്തേയ ആചാര പ്രകാരമുള്ള &quot;തൃച്ചന്ദനച്ചാർത്ത് പൂജയാണ്&quot;. ഇതൊരു രഹസ്യപൂജയാണ്. ദാരികനുമായുള്ള യുദ്ധത്തിൽ പരിക്കേറ്റ ഭഗവതിയ്ക്കുള്ള
ചികിത്സയാണിത്. അതോടെ ഭഗവതി ഒരു സാധാരണക്കാരി ആയി മാറുന്നു എന്നാണ് ഐതിഹ്യം. ദാരിക വധത്തിനു ശേഷം കോപം അടങ്ങാത്ത ഉഗ്രരൂപിണിയായ ഭദ്രകാളിയെ ശാന്തയാക്കാൻ ശിവഗണങ്ങൾ ദേവീസ്തുതികൾ പാടി നൃത്തമാടിയതിനെ അനുസ്മരിപ്പിച്ചു കൊണ്ടുള്ള ആഘോഷമാണ് &quot;അശ്വതി കാവുതീണ്ടൽ&quot; എന്നും, നിരപരാധിയായ ഭർത്താവിനെ വധിച്ച പാണ്ഢ്യനെ വധിച്ച  കന്യാവിന്റെ (തോറ്റം പാട്ടിലെ ദൈവ കന്യാവ്) കോപമകറ്റാൻ ആണെന്നും; അതല്ല ശാക്തേയ സമ്പ്രദായത്തിലെ പഞ്ചമകാരപൂജയുടെ ഭാഗമാണ് ഇതെന്നും വിശ്വാസമുണ്ട്. തന്റെ ഭർത്താവായ ദാരികനെ ഭദ്രകാളി വധിച്ചത് കൊണ്ട് ആ ഭഗവതിയെ ദാരിക പത്നിയായ മനോദരി (വസൂരിമാല) അസഭ്യം പറയുന്നതാണ്
ഭരണിപ്പാട്ടിലെ തെറി ആയി മാറിയതെന്നും ഐതീഹ്യമുണ്ട്.

==ചരിത്രം==
കൊടുങ്ങല്ലൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കാരണഭൂതയായ കണ്ണകി പാണ്ഡ്യനാട്ടിൽ നിന്നും ചേര രാജ്യത്തെത്തിയതാണെന്നാണല്ലോ വിശ്വാസം. ഇതിനു ഉപോത്ഫലകമായി നിരവധി തെളിവുകൾ കാണിക്കുന്നുണ്ട്. ചില ചരിത്രകാരന്മാരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ മംഗളമലയിലുള്ള ബുദ്ധവിഹാരത്തിലാണ് കണ്ണകി ആദ്യം അഭയം തേടിയത്. ഇത് ബുദ്ധ സന്യാസിനിമാരുടെ വിഹാരമായിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് സംബന്ധമൂർത്തി എന്ന ശൈവ സന്യാസിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രത്യേക സൈന്യം ശൈവസിദ്ധാന്ത പ്രചാരണർത്ഥം പ്രമുഖ ബുദ്ധവിഹാരങ്ങളിലെല്ലാം തേർവാഴ്ച നടത്തി ബുദ്ധഭിക്ഷുക്കളെയെല്ലാം കൊന്നൊടുക്കിയെന്നും അതിന്റെ ഓർമ്മക്കായി എല്ലാ വർഷവും ആഘോഷങ്ങളും നടത്തിയിരുന്നും എന്നും പറയപ്പെടുന്നു. ബുദ്ധവിഹാരമായിരുന്ന കൊടുങ്ങല്ലൂരായിരുന്നു പ്രമുഖ ബുദ്ധഭിക്ഷുക്കളുടെ അഭയകേന്ദ്രവും. &lt;ref&gt;https://books.google.ae/books?id=Be3PCvzf-BYC&amp;pg=PA109&amp;lpg=PA109&amp;dq=chera+and+buddhism&amp;source=bl&amp;ots=9kanUcjnDq&amp;sig=Traf07JuSw-0dA9xhxEl3JclfY8&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ved=0ahUKEwj69N6FgfrSAhWNhRoKHXAICgEQ6AEIKjAC#v=onepage&amp;q=chera%20and%20buddhism&amp;f=false&lt;/ref&gt;[[ചിത്രം:മീനഭരണി-തറക്കൂട്ടം-കൊടുങ്ങല്ലൂർ.jpg|thumb|200px| വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നു വന്ന തീർത്ഥാടകർ അവരുടെ അവകാശത്തറയിൽ സ്ഥാനം പിടിച്ചിരിക്കുന്നു]]
ഈ ഉത്സവത്തിനു വരുന്നവരിൽ അധികവും കേരളത്തിന്റെ വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ (കടത്തനാടൻ) നിന്നുള്ളവരാണെന്നത് ഒരു പ്രത്യേകതയാണ്‌. ഇന്നും കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി ഈ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവർക്ക് ഉത്സവമാണ്‌. കൊടുങ്ങല്ലൂരും ചേരന്റെ രണ്ടാം തലസ്ഥാനമായ തൊണ്ടി (തിണ്ടിസ്) പട്ടണം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ സ്ഥലങ്ങളും തമ്മിലുള്ള പുരാതന കാലത്തെ ബന്ധമായിരിക്കണം ഈ ആചാരങ്ങൾക്ക് പിന്നിൽ എന്ന് ചില ചരിത്രകാരന്മാർ കരുതുന്നു. &lt;ref&gt; {{cite book |last=വേലായുധൻ |first= പണിക്കശ്ശേരി|authorlink= വേലായുധൻ പണിക്കശ്ശേരി|coauthors= |editor= |others= |title=സഞ്ചാരികൾ കണ്ട കേരളം|origdate= |origyear= |origmonth= |url= |format= |accessdate= |accessyear= |accessmonth= |edition= 2001|series= |date= |year= |month= |publisher= കറൻറ് ബുക്സ്|location= കോട്ടയം|language= മലയാളം|isbn=81-240-1053-6 |oclc= |doi= |id= |pages=434 |chapter= |chapterurl= |quote= }} &lt;/ref&gt;

== പ്രത്യേകതകൾ ==
രേവതി വിളക്ക് തൊഴൽ, അശ്വതി കാവ് തീണ്ടൽ, മന്ത്രതന്ത്രാദികൾ ഇല്ലാത്ത കൊടിയേറ്റം, കോഴിക്കല്ല്‌ മൂടല്, പാലക്കവേലൻ എന്ന മുക്കുവന്റെ ചടങ്ങുകൾ പ്രത്യേക അനുഷ്ഠാനങ്ങളാണ്. കൊടിയേറ്റ് ചടങ്ങ് കുംഭമാസത്തിലെ ഭരണിനാളിൽ നടക്കുന്നു. ഇതിനെ ഭരണിവേല കൊടിയേറുക എന്നാണ്‌ പറയുന്നത്. 

കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവിൽ കൊടിമരമില്ല. വടക്കേനടയിലും കിഴക്കേനടയിലും തോരണം പോലെ കൊടിക്കൂറകൾ കെട്ടുകയും ക്ഷേത്രത്തിനു ചുറ്റുമുള്ള ആൽമരങ്ങളിൽ കെട്ടിത്തൂക്കുകയുമാണ് ചെയ്യാറുള്ളത്. ധാരാളം കൊടിതോരണങ്ങൾ ഇതിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. കുംഭ ഭരണി ദിവസം രാവിലെ ഭഗവതിക്ക് പട്ടും താലിയും സമർപ്പിക്കുന്നതോടുകൂടിയാണ് ചടങ്ങുകൾ ആരംഭിക്കുന്നത്. അതിനുള്ള അവകാശം മലയൻ തട്ടാനാണ്. 
[[ചിത്രം:Kavutheendal flagoff.jpg‎‎|thumb|200px|കാവുതീണ്ടലിനു തുടക്കം കുറിക്കുന്ന ചുവപ്പ് കുട-കൊടുങ്ങലൂർ രാജാവിന്റെ കോയ്മയായ നമ്പൂതിരിയാണ്‌ ഉയർത്തുന്നത്]] 

രേവതി നാളിലെ &quot;രേവതി വിളക്ക് തൊഴൽ&quot;, ഭരണിക്ക് തലേ ദിവസം നടക്കുന്ന ചടങ്ങായ (അശ്വതി നാളിൽ) അശ്വതീ കാവു തീണ്ടൽ എന്നിവയാണ്  പ്രധാനപ്പെട്ടത്. മീനഭരണി ദിവസം ക്ഷേത്രത്തിൽ യാതൊരാഘോഷവുമില്ല. കുംഭമാസത്തിലെ ഭരണിദിവസമുള്ള കൊടിയേറ്റുമുതൽ മീനമാസത്തിലെ അശ്വതിനാൾ വരെയുള്ള ദിവസങ്ങളാൺ ആഘോഷങ്ങൾ മുഴുവനും. ഇക്കാലയളവിൽ കേരളത്തിലെ മിക്ക ദ്രാവിഡ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും പൊങ്കാലയും, പൂരവും, കുത്തിയോട്ടം, കെട്ടുകാഴ്ച എന്നീ ആഘോഷങ്ങൾ നടക്കുന്നു. അശ്വതിനാളിനു മുന്നേ തന്നെ വിദൂരദേശങ്ങളിൽ നിന്നും നിരവധി പേർ കാവിലെത്തും. വ്രതാനുഷ്ടാനത്തോടെ എത്തുന്ന ഭക്തരെ ഭരണിക്കാർ എന്നാണ്‌ വിളിക്കുക.

കുംഭമാസത്തിലെ കൊടിയേറ്റിനോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന ചടങ്ങുകളിൽ വിശ്വകർമ്മജർ ചേർന്ന് നടത്തുന്ന ഒരു ചടങ്ങുണ്ട്. നല്ലവനായ വീരാശാരിയും മലയൻ തട്ടാൻ എന്നു വിളിക്കുന്ന സ്വർണപ്പണിക്കാരനുമാണവർ. തട്ടാൻ മണികിലുക്കി അമ്പലം വലം വെച്ച് അശുദ്ധമാക്കുന്നു. പ്ലാപ്പിള്ളിത്തറവാട്ടിലെ മൂത്തന്മാർ അശുദ്ധിതീർത്ത് ക്ഷേത്രം ശുദ്ധമാക്കുന്നു. അതോടെ അമ്പലത്തിനു ചുറ്റുമുള്ള എല്ലാ ആലിന്മേലും ഗോപുരത്തിലും കൊടിക്കൂറകൾ കെട്ടുന്നു. അതോടെ ഭരണിക്കാലം ആരംഭിക്കുകയായി. 

മീനത്തിലെ തിരുവോണദിവസം കഴിഞ്ഞാൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ഭക്തജനപ്രവാഹം തുടങ്ങും. എല്ലാദേശത്തു നിന്നും ജനങ്ങൾ സംഘം ചേർന്ന് ഭരണിക്കാരായി വന്നു ചേരുന്നു. ഭരണിപ്പാട്ടും പാടി മണികെട്ടിയ വടിയുമായാണ്‌ അവർ വരിക. വയനാട്, കണ്ണൂർ, തലശ്ശേരി, പാലക്കാട്, കോഴിക്കോട്, കാസർകോട്    എന്നിവടങ്ങളിൽ നിന്ന് സംഘമായി കാൽനടയായി വരുന്നവരും ഉണ്ട്. ഭരണിക്ക് പോകുന്നതിനു ഏഴുദിവസത്തെ വ്രതാചരണം അത്യാവശ്യമായിരുന്നു. ശബരിമലക്ക് പോകുന്നതു പോലുള്ള സന്നാഹങ്ങളും പൂജകളും കഴിച്ചാണ്‌ ഇവർ എത്തിയിരുന്നത്. എല്ലാ ജാതിയില്പെട്ടവർക്കും കൊടുങ്ങലൂർ ഭരണിക്ക് പോകാം എന്നും ആദിമകാലങ്ങളിൽ നിരവധി കോഴികളെ അറുത്ത് വെള്ളത്തിനു പകരം മദ്യം തർപ്പണം ചെയ്യുന്ന പതിവായിരുന്നു എന്നാണ്‌ വില്യം ലോഗൻ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ഭക്തിയും ലഹരിയും ഒത്തുചേരുന്ന അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളാണ്‌ ഇത്.
[[ചിത്രം:Kodungallur bharani komaram.jpg‎|thumb|left|200px|കാവുതീണ്ടാനെത്തുന്ന കോമരങ്ങൾ- ചുവന്ന വസ്ത്രം ധരിച്ച ഇമ്മതിരി നൂറുകണക്കിന്‌ കോമരങ്ങൾ ഇവിടെ എത്തുന്നു]]

=== കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ ===
&lt;!--[[ചിത്രം:Kodungallur kozhikkallumoodal.jpg|thumb|200px|കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ- പണ്ട് കോഴിയെ ബലി ചെയ്ത് രക്താഭിഷേകം ആയിരുന്നു. ഇന്ന് പ്രതീകാത്ഗമകമായി  ചുവന്ന പട്ട് കൊണ്ട് മൂടുന്നു‍]]
--&gt;
മീനഭരണിക്ക് ഏഴ് ദിവസം മുൻപാണ്‌ കോഴിക്കല്ലു മൂടൽ എന്ന ചടങ്ങ്. ശ്രീഭദ്രകാളി ദാരികനുമായി അങ്കം കുറിക്കുന്നു വെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന ചടങ്ങാണിത്. അതോടെ ദക്ഷിണെന്ത്യയിലെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് ശാക്തെയരും കാളി ഉപാസകരും ഭഗവതി ഭക്തരും ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് എത്തിച്ചേരുന്നു. ചിലർ അടുത്തുള്ള കടലിൽ കുളിച്ചു ഭഗവതിയെ തൊഴുന്നു.&lt;ref name=&quot;vns1&quot;&gt;മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ പതിപ്പ്, പേജ്3, 4 ഏപ്രിൽ 2016&lt;/ref&gt;  ആദ്യകാലങ്ങളിൽ നടക്കൽ പൂവൻകോഴിയെ അറുത്ത് ബലി കൊടുക്കുന്ന പതിവുണ്ടായിരുന്നു.1953ൽ മൃഗബലി പൊതുക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിരോധിച്ചതുമൂലം അതിനു പകരമായി ചുവന്ന പട്ട് കൊണ്ട് ബലിക്കല്ല് മൂടുന്ന ചടങ്ങാണ്‌ നടത്തപ്പെടുന്നത്. കൂടാതെ പ്രതീകാത്മകമായി കുമ്പളങ്ങ മുറിക്കലും കോഴിയെ പറപ്പിക്കലും നടത്തിവരുന്നു. നിരോധനം വരുന്നതിനു മുന്പ് വടകരയിലെ തച്ചോളി വീട്ടിലെ അവകാശമായിരുന്നു ആദ്യത്തെ പൂവൻകോഴിയെ ബലി കഴിക്കുക എന്നത്. കോഴിക്കല്ല് മൂടിയാൽ പിന്നെ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന വഴിപാടായ വെടി നിർത്തിവക്കുന്നു. പിന്നീട് നടതുറപ്പിനുശേഷമേ വീണ്ടും ഇത് പുനരാരംഭിക്കുകയുള്ളൂ. കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ കഴിഞ്ഞ് കാവിന്റെ തെക്കുകിഴക്കേ മൂലയിൽ കിഴക്കുഭാഗത്തെ ഒരാലിൽ നിന്നും തെക്കുഭാഗത്തുള്ള ഒരു ആലിലേക്ക് കൊടിക്കൂറകളും ചെറുമണികളും ഇടകലർത്തി കെട്ടിയ തോരണം ഉയരത്തിൽ വലിച്ചുകെട്ടുന്നു. അമ്പലത്തിന്റെ പ്രദക്ഷിണവഴിയിലുളള ആലുകളിൽ തന്നെയാണ് ഇങ്ങനെ കെട്ടുന്നത്. ഇതിനെ വേണാടൻ കൊടിയേറൽ എന്നാണ് പറയുന്നത്. ഇതു കെട്ടുന്നതും എടമുക്കുകാരായ മൂപ്പന്മാർ (കുടുംബികൾ) തന്നെയാണ്.

മീന മാസത്തിലെ തിരുവോണ നാളിൽ അവകാശികളായ ഭഗവതി വീട്ടിലെ പ്രതിനിധികൾ വടക്കെ നടയിലെ നടപ്പന്തിലിന്റെ അടുത്തുള്ളപ്രധാന ദീപസ്തംഭതിനു താഴെ, വട്ടത്തിലുള്ള വലിയ രണ്ടു കല്ലുകൾ കുഴിയുണ്ടാക്കി അതിലിട്ട് മൂടുന്നു. അതിനു മേൽ മണൽ തിട്ടയുണ്ടാക്കി ചുവന്ന പട്ടു വിരിക്കുന്നു. ഭഗവതി വീട്ടിലെ കാരണവർ തച്ചോളി വീട്ടിലെ കോഴി ഹാജരുണ്ടൊ എന്ന് മൂന്നു പ്രാവശ്യം വിളിച്ചു ചോദിക്കും. കോഴികളെ ആദ്യം സമർപ്പിക്കുന്നതിന് അവകാശികളായിട്ടുള്ള വടക്കെ മലബാറിലെ തച്ചോളി തറവാട്ടിലെ പ്രതിനിധികൾ മൂന്നു തവണ മണൽ തിട്ടയെമൂന്നു തവണ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത്  ചുവന്ന പട്ടിൽ പൂവൻകോഴികളെ സമർപ്പിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കു കിഴക്കെ മൂലയിൽ വേണാടൻ കൊടികൾ ഉയരും. തുടർന്ന് ക്ഷേത്ര അധികാരികളും പിന്നെ ഭക്തരും കോഴികളെ സമർപ്പിക്കും.&lt;ref name=&quot;vns1&quot;/&gt;

== രേവതി വിളക്ക് ==
രേവതി നാളിൽ നടക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ചടങ്ങാണ് &quot;രേവതി തൊഴൽ&quot;. പതിനായിരങ്ങളാണ് അന്നേ ദിവസം ഭഗവതി ദർശനത്തിനായി ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നത്. അന്ന് കളമെഴുത്ത് പാട്ടും നടക്കുന്നു. ദാരികവധം പാട്ടാണ് പാടുന്നത്. സന്ധ്യക്ക്‌ ക്ഷേത്രത്തിന് മുൻപിൽ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുള്ള കൽവിളക്കിൽ രേവതിദീപം തെളിയിക്കുന്നു. ദാരികനിൽ ഭദ്രകാളി വിജയം നേടിയതിന്റെ വിളംബരമാണ് രേവതി വിളക്ക്. രേവതി നാളിലെ ദേവീദർശനം ഐശ്വര്യപ്രദായകവും ദുരിതനാശകരവും ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. രേവതിക്ക് തലേ ദിവസം തന്നെ ധാരാളം ഭക്തജനങ്ങളും  കോമരങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നു.    

=== കാവുതീണ്ടൽ ===
&quot;രേവതി കഴിഞ്ഞു പിറ്റേദിവസം അശ്വതി നാളിൽ നടക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ &quot;തൃച്ചന്ദനച്ചാർത്തു പൂജയും&quot; തുടർന്ന് &quot;ഭക്തിയുടെ രൗദ്രഭാവം&quot; എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്ന &quot;കാവു തീണ്ടൽ&quot; അഥവാ 'കാവ് പൂകൽ' എന്ന ചടങ്ങുമാണ് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യമുള്ളത്. &quot;തീണ്ടുക&quot; എന്നാൽ അശുദ്ധമാക്കുക എന്നാണ്‌ അർത്ഥം. ചുവന്ന പട്ടുടുത്ത് വാളും ചിലമ്പും പൂമാലയും ധരിച്ച ധാരാളം വെളിച്ചപ്പാടുകൾ അന്നേ ദിവസം ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നു. ഭക്തർ ക്ഷേത്രത്തിലെ ചെമ്പോല തകിടുകളിൽ മുളംതണ്ട് കൊണ്ട് അടിച്ചു മൂന്ന് പ്രദക്ഷിണം ചെയ്യുകയും ശെഷം മുളംതണ്ടിൽ താളമിട്ടു ദേവീസ്തുതികൾ പാടി നൃത്തം ചെയ്യുന്നു. ദേവീ പ്രീതിക്കായി വാളും ചിലമ്പും ധരിക്കുക, ശത്രുതാദോഷ നിവാരണത്തിനായി  ചെമ്പട്ട് കൊണ്ട് കോഴിക്കല്ല് മൂടുക, മഞ്ഞളും കുരുമുളകും ഉഴിഞ്ഞിടുക, കോഴി പറത്തൽ തുടങ്ങിയ വഴിപാടുകളും അന്ന് നടത്തപ്പെടുന്നു. [[ചിത്രം:Kavutheendal.jpg|thumb|200px|കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണിയോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന കാവുതീണ്ടൽ എന്ന ചടങ്ങ്- ക്ഷേത്രത്തെ അശുദ്ധമാക്കുന്ന എന്ന പ്രതീകാത്മകമായ ചടങ്ങാണിത്]]
ഭരണിനാളിനു തലേദിവസം അശ്വതി നാളിൽ നടക്കുന്ന പ്രത്യേക ചടങ്ങാണ്. കാവുതീണ്ടൽ. അന്ന് ഉച്ചക്ക് പന്ത്രണ്ടു മണിയോടെ ക്ഷേത്രത്തിൻ്റെ വടക്കേ നട അടച്ചുപൂട്ടും. പിന്നീട് ക്ഷേത്രത്തിനകത്തേക്ക് ആരേയും പ്രവേശിപ്പിക്കുകയില്ല. അത്താഴപൂജക്ക് ശേഷം &quot;അശ്വതീപൂജ&quot; എന്ന പേരിൽ രഹസ്യമായ മറ്റൊരു ചടങ്ങൂകൂടി നടത്തപ്പെടുന്നു. 

ക്ഷേത്രാധികാരിയായ വലിയ  തമ്പുരാൻ, എടമുക്ക് മൂപ്പന്മാർ ചുമക്കുന്ന പല്ലക്കിൽ സർവാഭരണഭൂഷിതനായി ബലിക്കല്പുരയിൽ എഴുന്നെള്ളുന്നു. പാലയ്ക്കൽ വേലൻ പടിഞ്ഞാറെ നടയിൽ പീഠമിട്ട് ഇരിക്കും. തമ്പുരാന്റെ  അനുവാദത്തോടെ അടികൾ പൂജക്കായി ശ്രീക്കോവിലിൽ പ്രവേശിക്കും.ഈ സമയം തന്ത്രിയും തമ്പുരാനും പരിവാരങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തികത്ത് പ്രവേശിക്കും &lt;ref name=&quot;vns3&quot;&gt; പേജ് 2, മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ എഡിഷൻ,തിയതി 08.04.16  &lt;/ref&gt;. ശ്രീകോവിലിലെ എല്ലാ പൂജാസാധങ്ങളും പുറത്തുവെച്ച്, പരാശക്തിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയിൽ നിന്ന് ആഭരണങ്ങൾ എല്ലാം അഴിച്ചുമാറ്റി, ശ്രീകോവിൽ കഴുകി വൃത്തിയാക്കുന്നു. പിന്നീടുള്ള പൂജകൾ പുതിയ പാത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ്. കരിക്ക് മൂടുവെട്ടി ആ കരിക്കുവെള്ളവും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയും ചേർത്ത് കുഴച്ച് തൃച്ചന്ദനമുണ്ടാക്കി, വിഗ്രഹത്തിൽ  ചാർത്തുന്നു. അടികൾമാർക്കാണ് ഇതിനുള്ള അവകാശം. പരമ്പര്യമായി ലഭിച്ച രഹസ്യ മന്ത്രങ്ങൾ കൊണ്ടുള്ള ഈ പൂജ കഴിഞ്ഞാൽ അടികൾമാരും അകത്തുണ്ടായിരുന്ന തന്ത്രിയും തമ്പുരാനും പുറത്തിറങ്ങും. പിന്നീടാണ് കാവുതീണ്ടലിന് തമ്പുരാൻ അനുവാദം കൊടുക്കുന്നത്. &lt;ref name=&quot;vns2&quot;&gt; പേജ് 2, മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ എഡിഷൻ,തിയതി 09.04.16  &lt;/ref&gt;

അശ്വതിപൂജ കഴിഞ്ഞാൽ നട അടയ്ക്കുന്നു. പിറ്റേന്ന്  ഭരണിനാളിൽ
അടികൾമാർ ചേർന്ന് നട തുറന്ന്  ദേവിയ്ക്ക് '''[[വരിയരി പായസം]]''' നിവേദിക്കും. ഇതിനുള്ള നെല്ല് പരമ്പരാഗതമായി എത്തിക്കുന്നത് ഗുരുവായൂരിനടുത്ത കൊരഞ്ഞിയൂർ കീഴേപ്പാട്ട് തറവാട്ടിലെ പ്രതിനിധിയാണ്. &lt;ref name=&quot;vns111&quot;&gt; പേജ് 17, മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ എഡിഷൻ,തിയതി 30.03.14  &lt;/ref&gt;

ഉത്രട്ടാതി നാൾ മുതൽ കാവിൽ കോമരങ്ങൾ എത്തിത്തുടങ്ങും. രേവതിവെളുപ്പിന് വടക്കുനിന്നും തെക്കുനിന്നും കോമരങ്ങളുടെ വൻ കൂട്ടം തന്നെ കാവിൽ ഉണ്ടാകും. പാലക്കാട്, കോഴിക്കോട്, കണ്ണൂർ തുടങ്ങിയ ജില്ലകളിൽ നിന്നും ധാരാളം പേർ ഭരണിക്ക് എത്താറുണ്ട്. ആലപ്പുഴ, കൊല്ലം, പത്തനംതിട്ട എന്നീ തെക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. കോയമ്പത്തൂരിൽ നിന്നും ധാരാളം ഭക്തജനങ്ങൾ എത്തുന്നുണ്ട്. പക്ഷേ കോമരങ്ങൾ കൂടുതലും കേരളത്തിലെ വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നാണ്. ഓരോ ദേശത്തും ഒരു പ്രധാന കോമരത്തിന്റെ കീഴിൽ ഒരു സംഘം ഉണ്ടാകും.

കോമരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഭക്തർ വരുന്നത് വഴിപാടുസാമഗ്രികളുമായാണ്. അവർ, വഴിക്ക് ചില വീടുകളൊക്കെകയറി ഭിക്ഷ (നെല്ല്) വാങ്ങിച്ചുകൊണ്ടാണ് വരാറ്. അങ്ങനെ തെണ്ടി വരണം എന്നുമുണ്ട്. ഭിക്ഷയായി കിട്ടുന്ന നെല്ല് ചാക്കിലാക്കി ചുമന്നുനടക്കാൻ കോമരത്തിനൊപ്പം വേറെയും ആളുകൾ ഉണ്ടാകും. വഴിപാടായി നെല്ല് കൂടാതെ തിനപോലുള്ള ധാന്യങ്ങൾ, കുരുമുളക്, മഞ്ഞൾപ്പൊടി, എള്ള്, കടുക്, തേങ്ങ എന്നിവയുണ്ടാകും. ഇവ പൊതിഞ്ഞുകെട്ടി പള്ളിമാടത്തിലേക്ക് എറിയുകയാണ് ചെയ്യാറ്. നാണയങ്ങളും എറിയാറുണ്ട്. കുരുമുളകും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയും വസൂരിമാലയുടെ കെട്ടിലേക്കും എറിയും. കുരുമുളകും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയുമാണ് വഴിപാടായി ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരാറുള്ളത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.azhimukham.com/kodungalloor-bharani-myth-bhgavati-temple-festival-adarsh/|title=കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി; ചില പുരാവൃത്തങ്ങൾ|access-date=|last=ആദർശ്|first=സി.|date=|website=|publisher=|archive-date=2020-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20200726185138/https://www.azhimukham.com/kodungalloor-bharani-myth-bhgavati-temple-festival-adarsh/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

കാവുതീണ്ടലിനായി എത്തുന്ന കോമരങ്ങൾ കാവിന്റെ കിഴക്കേ നടയിലുള്ള വടക്കേടത്ത് മഠത്തിന്റെ മുറ്റത്താണ് തടിച്ചുകൂടുക. ഇവിടത്തെ അറയിൽ ഭഗവതി സാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇവിടെ നിന്ന് വെളിച്ചപ്പാട് പൂജിച്ചു നൽകുന്ന വാളുമായാണ് കോമരങ്ങൾ കാവുതീണ്ടുന്നത്. &lt;ref name=&quot;vns111&quot;/&gt;

ഇതിനുശേഷം നടതുറക്കുമ്പോൾ ദർശനം നടത്തുന്നത് സർ‌വൈശ്വര്യപ്രധാനിയാണ്‌ എന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കന്നു. നടതുറന്നു കഴിഞ്ഞാൽ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ രാജവംശം |കൊടുങ്ങല്ലൂർ കോവിലക]]ത്തെ  വലിയ തമ്പുരാനെ ദേവിയുടെ ഭക്തന്മാരും [[ഒന്നു കുറെ ആയിരം യൊഗക്കാർ|യോഗക്കാരും]] ചേർന്ന് ആനയിച്ച് കൊണ്ടുവരുന്നു. അദ്ദേഹം കിഴക്കേ നടയിലുള്ള നിലപാടുതറയിൽകയറി കോയ്മ സ്വീകരിക്കുന്നതോടെ കാവ്തീണ്ടൽ ആരംഭിക്കുകയായി. പാലക്കവേലൻ എന്ന മുക്കുവനാണ്‌ ദേവിയുടെ ആരോഗ്യത്തിനുവേണ്ടിയുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ചുക്കാൻ. പാലക്കവേലന്റെ കയ്യിൽ നിന്ന് ഇളനീർ വാങ്ങിക്കുടിച്ചശേഷമാണ്‌ തമ്പുരാൻ തന്റെ കോയ്മയായ നമ്പൂതിരിക്ക് പട്ടുകുട ഉയർത്താനുള്ള ഉത്തരവ് കൊടുക്കുന്നത്. ആദ്യം കാവുതീണ്ടാനുള്ള അനുമതി പാലക്കവേലനാണ്. അതിനുശേഷം അതുവരെ ഊഴം കാത്ത് നിൽക്കുന്ന കോമരങ്ങളും ജനങ്ങളും ഒന്നിച്ച് ആവേശലഹരിയോടെ ദിക്കുകൾ മുഴങ്ങുന്ന തരത്തിൽ മരങ്കമ്പുകൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഓടുമേഞ്ഞ മേൽക്കൂരയിൽ അടിച്ചുകൊണ്ട് മൂന്നുപ്രാവശ്യം വലം വക്കുന്നു. ഇതാണ്‌ കാവുതീണ്ടൽ. കാവുതീണ്ടൽ എന്നു പറയുന്നത് ആദ്യകാലത്ത് കാവുമായി ബന്ധമുണ്ടായിരുന്ന എല്ലാ ജാതിക്കാർക്കും പിന്നീട് ക്ഷേത്രം വിലക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ വർഷത്തിലൊരിക്കൽ കാവിൽ പ്രവേശിക്കാനായി ഒരുക്കപ്പെട്ട ഒരു ദിനമാണ്‌. അതിന്റെ ഓർമ്മക്കായി ദേവീഭക്തന്മാരും കോമരങ്ങളും ഉറഞ്ഞ്തുള്ളി മൂന്നുവട്ടം ക്ഷേത്രത്തെ വലം വക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മേൽക്കൂരയിലെ ചെമ്പ് പലകയിൽ അടിച്ചുകൊണ്ടാണ്‌ ഈ പ്രദക്ഷിണം വക്കൽ നടക്കുന്നത്. ഇതിനുശേഷം ഏഴുദിവസം കഴിഞ്ഞേ ([[പൂയം]] നാളിൽ) ക്ഷേത്രനട തുറക്കൂ. . 
[[ചിത്രം:Bharani komaram family.jpg|thumb|200px|അച്ഛന്റെ തോളിലേറി ഒരു കുട്ടി കാവിലേക്ക്- ചെറിയ കുട്ടികളും കാവു തീണ്ടലിൽ പങ്കെടുക്കുന്നു]] 

കാവുതീണ്ടൽ കഴിഞ്ഞ് പിറ്റേ ദിവസം (ഭരണി) വരിനെല്ലിന്റെ [[പായസം|പായസമാണ്‌]] നിവേദ്യമായി നൽകുക.കാളി- ദാരിക യുദ്ധത്തിൽ മുറിവേറ്റ് ചികിൽസ കഴിഞ്ഞ് ദേവി ആദ്യം കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണമാണിത്.  40 കിലൊഗ്രാം ശർക്കര, 101 നാളികേരം, 101 കദളിപ്പഴം, 2 കിലൊഗ്രാം നെയ്യ്, സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ എന്നിവ ചേർത്താണ് വരിയരിപായസം ഉണ്ടാക്കുന്നത്. &lt;ref name=&quot;vns2&quot;/&gt; പിറ്റേന്ന് മുതൽ ഒരോ നേരത്താണ്‌ പൂജ. വടക്കേ നട അടഞ്ഞു കിടക്കുന്നതിനാൽ അടികൾ കിഴക്കേ നട വഴിയാണ്‌ പൂജ ചെയ്യാനുള്ളിൽ കയറുക.

അതിനുശേഷം ഭഗവതിയെ പള്ളിമാടത്തിൽ സങ്കൽപ്പിച്ചിരുത്തും. കിണ്ടിയിൽ ഉടയാടകളും,വാൽക്കണ്ണാടിയും വെച്ച് അതിനുമുമ്പിൽ നെറ്റിപ്പട്ടം വിരിച്ചുവെച്ച് കിഴക്കോട്ട് നിലവിളക്കുകൾ തെളിയിക്കും.ഇതോടെ വടക്കെ നടയിലെ കൊടിമരത്തിൽ വെന്നിക്കൊടി ഉയർത്തുന്നതോടെ ഭരണി മഹോൽസവും സമാപിക്കുന്നു. &lt;ref name=&quot;vns2&quot;/&gt;

====ഭരണിപ്പാട്ട്====
കോഴിക്കല്ലുമൂടൽ ചടങ്ങു കഴിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ വടക്കേഗോപുരത്തിൽ ഭരണിപ്പാട്ട് തുടങ്ങുന്നു. തൃശ്ശൂരിനടുത്തുള്ള വല്ലച്ചിറയിൽ നിന്നു വരുന്ന സംഘമാണ് പാടിത്തുടങ്ങുന്നത്. ഇവരുടെ ഒപ്പം കോമരങ്ങൾ ഇല്ല. ഇവരിലെ കാരണവർ ദേവിയെ സ്തുതിച്ചുകൊണ്ട് പാടുകയും മറ്റുള്ളവർ &quot;തനാരോ തന്നാരോ&quot; പാടുകയും ചെയ്യുന്നു. ഊരകത്തമ്മയും കൊടുങ്ങല്ലൂരമ്മയും തമ്മിലുള്ള ഒരു സംവാദം ഇവരുടെ ആദ്യപാട്ടിലുണ്ട്.

കാവ് തീണ്ടൽ നടക്കുന്ന അശ്വതി നാളിലാണു ഭരണിപ്പാട്ട് കൂടുതലായും പാടുന്നത്. ദൈവത്തിനെ സ്തുതിച്ചു കൊണ്ടും ലൈംഗികച്ചുവയുള്ള പാട്ടുകളോ നാടൻ ഭക്തി പാട്ടുകളോ പാടിക്കൊണ്ടും ആണു ഭക്തർ കാവ് തീണ്ടുന്നത്. ചിലർ തങ്ങളുടെ ജീവിതപ്രാരാബ്ധങ്ങളും രോഷത്തോടെ പാടി കാളിയെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശാക്തേയപൂജയിലെ മൈഥുനത്തിന് പകരമായാണ് ലൈംഗികച്ചുവയുള്ള സ്തോത്രങ്ങൾ പാടിയിരുന്നത് എന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ഇന്ന് &quot;അമ്മേ നാരായണ&quot; പോലെയുള്ള ഭഗവതിസ്തുതികൾ ആണ് കൂടുതലും പാടിക്കാണുന്നത്.

==അവകാശത്തറകൾ==
ചില ദേശങ്ങളിലെ കോമരങ്ങൾക്ക് ഭരണിക്കാലത്ത് ഒതുകൂടാനുള്ളതാണ് അവകാശത്തറകൾ. ഏകദേശം 47 തറകളോളമുണ്ട്. ഇതിൽ ഭൂരിഭാഗവും വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നും വരുന്ന ദേശക്കാരുടെ വകയാണ്. ആൽത്തറപണം പിരിക്കുന്നത്, കോതപറമ്പിലെ  [[അരയംപറമ്പിൽ]] തറവാട്ടുകാരാണ്. ഈ പണം വലിയ തമ്പുരാനുള്ളതാണ്. തറകളിൽ ഉടമസ്ഥാവകാശം കുറിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഭരണി നാളിൽ മറ്റു ദേശക്കാർക്ക് ഇവിടെ പ്രവേശനം ഇല്ല.&lt;ref name=&quot;vns1&quot;/&gt;

ഇതിലെ ഏറ്റവും പ്രധാന തറ  നിലപാടു തറയാണ്. വലിയ തമ്പുറൻ എഴുന്നെള്ളുന്നത് ഇവിടെയാണ്. കാവുതീണ്ടലിന് അനുമതി നൽകുന്നതിന്റെ അടയാളമായി ചുവന്ന പട്ടുകുട ഉയർത്തുന്നത് ഇവിടെയാണ്.&lt;ref name=&quot;vns1&quot;/&gt;

== ചിത്രങ്ങൾ ==

&lt;gallery&gt;
ചിത്രം:Kavutheendal start.jpg|കാവുതീണ്ടൽ ആരംഭിക്കുന്നു. 
ചിത്രം:Kodungallur kozhikkallumoodal2.jpg|കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ ചടങ്ങിൽ നിന്ന്
ചിത്രം:Turmeric polluting oftemple kdlr.jpg|ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മേൽക്കൂര മഞ്ഞൾ കൊണ്ട് മൂടിയിരിക്കുന്നു
ചിത്രം:Avakasathara kdlr.jpg|അവകാശത്തറകളിലൊന്ന്
&lt;/gallery&gt;

== കുറിപ്പുകൾ ==
&lt;div class=&quot;references-small&quot; style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2;&quot;&gt; &lt;/div&gt;

== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;

{{commons category|Kodungallur bharani}}

{{Famous Festivals in Kerala}}
{{Topics_related_to_Thrissur}}
[[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ ആചാരങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>8888mj98617nr6zx4vls2qyku1kk3ou</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വൈശാഖൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>177040</id>
    <revision>
      <id>4616644</id>
      <parentid>4024264</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:29:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616644</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5626" sha1="m753pxw3kjyf0kcc08l9czavmvhqsl4" xml:space="preserve">{{prettyurl|Vaishakhan}}
{{Infobox Person
| name   = എം.കെ.ഗോപിനാഥൻ നായർ &lt;br/&gt;(വൈശാഖൻ)
|image     = Vaisakhan_Image.jpg
| image_size     = 
| caption  = 
| birth_date  = 1940 ജൂൺ
| birth_place = 
| death_date  = 
| death_place = 
| education      =  ബിരുദം
| occupation     = കഥാകൃത്ത്
| spouse         = പദ്‌മ
| parents        = എ.വി.കൃഷ്‌ണക്കുറുപ്പ്‌, നാരായണി അമ്മ. 
| children       = പ്രവീൺ, പ്രദീപ്‌, പൂർണിമ.
}}

ഒരു പ്രമുഖ മലയാള കഥാകൃത്താണ് '''വൈശാഖൻ''' എന്ന തൂലികനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന '''എം.കെ.ഗോപിനാഥൻ നായർ'''. 1989-ലെ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരമടക്കമുള്ള]]&lt;ref name =keralasahitya&gt;{{cite web 
| url = http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw1.htm | title = കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി ചെറുകഥ പുരസ്കാര ജേതാക്കൾ | accessdate = ജനുവരി 14, 2012 | publisher = കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി | language = }}&lt;/ref&gt;വിവിധ പുരസ്കാരങ്ങൾ നേടിയിട്ടുണ്ട്. 
==ജീവിതരേഖ==
എ.വി.കൃഷ്‌ണക്കുറുപ്പിന്റെയും നാരായണി അമ്മയുടെയും പുത്രനായി 1940-27 ജൂണിൽ  ജനിച്ചു. എറണാകുളം [[മഹാരാജാസ് കോളജ്|മഹാരാജാസ്‌]], [[സെന്റ് ആൽബർട്‌സ്‌ കോളേജ്, എറണാകുളം|സെന്റ് ആൽബർട്‌സ്‌]], [[നിർമ്മല കോളേജ്, മൂവാറ്റുപുഴ|മൂവാറ്റുപുഴ നിർമ്മല]] എന്നിവിടങ്ങളായി വിദ്യാഭ്യാസം. 1964-ൽ [[ദക്ഷിണ റെയിൽവേ|ദക്ഷിണ റെയിൽവേയിൽ]] സ്‌റ്റേഷൻമാസ്‌റ്റർ . നാല്‌ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്‌ഥാനങ്ങളിലായി ഇരുപത്‌ വർഷം റെയിൽവേയിൽ സേവനം അനുഷ്ഠിച്ചു. 1984-ൽ ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിൽ നിന്നും സ്വയം വിരമിച്ചു.&lt;ref name=puzha&gt;{{cite news|title =വൈശാഖൻ|url =http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=908|publisher =പുഴ.കോം|date =|accessdate =ജനുവരി 14, 2012|language =|archive-date =2012-06-09|archive-url =https://web.archive.org/web/20120609185147/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=908|url-status =dead}}&lt;/ref&gt; പദ്‌മയാണ് ഭാര്യ. പ്രവീൺ, പ്രദീപ്‌, പൂർണിമ എന്നിവർ മക്കളും.

==കൃതികൾ== 
*''[[നൂൽപ്പാലം കടക്കുന്നവർ]]'' 
*''അപ്പീൽ അന്യായഭാഗം''
*പ്രളയാക്ഷരങ്ങൾ
*''അതിരുകളില്ലാതെ''
*''അകാലത്തിൽ വസന്തം''
* ''നിശാശലഭം''
*''ബൊമ്മിഡിപ്പൂണ്ടിയിലെ പാലം''
* ''യമകം''

==പുരസ്ക്കാരങ്ങൾ== 
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്‌ (1989) - ''[[നൂൽപ്പാലം കടക്കുന്നവർ|നൂൽപാലം കടക്കുന്നവർ]]'' &lt;ref name=keralasahitya/&gt;&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt;
* ചെറുകാട്‌ അവാർഡ്‌&lt;ref name=puzha/&gt;
* അബുദാബി-ശക്‌തി അവാർഡ്‌.&lt;ref name=puzha/&gt;
*കമലാ സുരയ്യ അവാർഡ്&lt;ref name =hindu&gt;{{cite web | url = http://www.hindu.com/2010/04/06/stories/2010040659400300.htm | title = എഴുത്തുകാരൻ വൈശാഖനെ അനുമോദിച്ചു | date = ഏപ്രിൽ 6, 2010 | accessdate = ജനുവരി 14, 2012 | publisher = ദ ഹിന്ദു | language = ഇംഗ്ലീഷ് | archive-date = 2010-08-14 | archive-url = https://web.archive.org/web/20100814143145/http://www.hindu.com/2010/04/06/stories/2010040659400300.htm | url-status = dead }}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

{{commons category|Vaishakan}}

[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളസാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ വിശിഷ്ടാംഗത്വം നേടിയവർ]]</text>
      <sha1>m753pxw3kjyf0kcc08l9czavmvhqsl4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡോക്ടർ ഷിവാഗോ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>183909</id>
    <revision>
      <id>4616651</id>
      <parentid>3705615</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:12:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616651</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6893" sha1="ip65d7q54nfkrwk0edfbxrq4fl0dpw2" xml:space="preserve">{{prettyurl|Doctor Zhivago}}
{{Infobox_book| &lt;!-- See [[Wikipedia:WikiProject Novels]] or [[Wikipedia:WikiProject Books]] --&gt;
| name          = ഡോക്ടർ ഷിവാഗോ
| title_orig    = Доктор Живаго ''(in Russian)''
| translator    =
| image         = [[File:Doctor Zhivago-1st edition.jpg]]
| image_caption = First edition cover
| author        = [[ബോറിസ് പാസ്തനാർക്ക്]]
| illustrator   =
| cover_artist  =
| country       = Italy
| language      = [[റഷ്യൻ ഭാഷ]]
| series        =
| subject       = &lt;!-- Subject is not relevant for fiction --&gt;
| genre         = [[ചരിത്രാഖ്യായിക]], [[Romantic novel]]&lt;!-- [[Wikipedia:WikiProject Novels/Novel categorization]] --&gt;
| publisher     = [[Giangiacomo Feltrinelli|Feltrinelli]] ([[first edition]]), [[Pantheon Books]]
| release_date  = [[1957 in literature|1957]]
| english_release_date =
| media_type    = Print ([[Hardcover|Hardback]] &amp; [[Paperback]])
| pages         = 592 (Pantheon)
| isbn          = NA (Feltrinelli) &amp; ISBN 0-679-77438-6 (Pantheon) &lt;!-- First released before ISBN system implemented --&gt;
| preceded_by   = &lt;!-- Preceding novel in series --&gt;
| followed_by   = &lt;!-- Following novel in series --&gt;
}}

ബോറിസ് പാസ്റ്റർനാക് രചിച്ച ഒരു [[റഷ്യ|റഷ്യൻ]] [[നോവൽ|നോവലാണ്]] '''ഡോക്ടർ ഷിവാഗോ'''.  ഈ കൃതി 1957-ൽ [[ഇറ്റലി|ഇറ്റലിയിൽ]] പ്രകാശനം ചെയ്യപ്പെട്ടു. 1958-ൽ അന്യഭാഷകളിലേക്കും വിവർത്തനം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഡോക്ടർ ഷിവാഗോയുടെ കർത്താവെന്ന നിലയിൽ 1958-ൽ പാസ്റ്റർനാക് [[നോബൽ സമ്മാനം|നോബൽ സമ്മാന ജേതാവായി.]] 1965-ൽ ഈ നോവൽ [[ഡേവിഡ് ലീൻ]] [[ഡോക്ടർ ഷിവാഗോ (ചലച്ചിത്രം)|ചലച്ചിത്രമാക്കി]].

==നോവലിലെ പ്രതിപാദ്യം==

ഭാഗികമായി ആത്മകഥാംശം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഈ നോവലിന് ഐതിഹാസിക മാനം കൈവരിക്കാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. കേന്ദ്ര കഥാപാത്രമായ യൂറിഷിവാഗോ കവിയും ചിന്തകനും ഭിഷഗ്വരനുമാണ്. യുദ്ധകാലസംഭവങ്ങൾ ശിഥിലമാക്കുന്ന ഷിവാഗോയുടെ ജീവിതവും വിപ്ലവനായകനായ പാഷയുടെ പത്നിയായ ലാറയോടുള്ള തീവ്രമായ അനുരാഗവുമാണ് നോവലിൽ പ്രതിപാദിക്കപ്പെടുന്നത്.ബോൾഷെവിക് വിപ്ലവകാരികളുടെ അതിക്രൂരമായ പീഡനത്തിനു വിധേയനാകുന്ന ഷിവാഗോ വനാന്തർഭാഗത്തുള്ള തടവറയിൽനിന്നു രക്ഷപ്പെടുകയും റഷ്യൻ പ്രദേശത്ത് അലഞ്ഞു നടക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. [[മോസ്കോ|മോസ്കോയിലെത്തിയതോടെ]] പുതിയൊരു ജീവിതത്തിന് തുടക്കം കുറിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്നുവെങ്കിലും വിധിവൈപരീത്യത്താൽ പരമദാരിദ്യത്തിലും ഹൃദയസംബന്ധമായ രോഗാവസ്ഥയിലും പെട്ട് ഷിവാഗോ ദയനീയമായി മരണമടയുന്നു. വേർപിരിഞ്ഞുപോയ കാമുകിയായ ലാറ ശവസംസ്കാരച്ചടങ്ങിൽ പങ്കെടുക്കാനെത്തുന്നു. രണ്ടാംലോക യുദ്ധാവസാനം ഷിവാഗോയുടെ സുഹൃത്തുകൾ മാതൃരാജ്യത്തിന്റെ ഭാവിയെക്കുറിച്ചു വിലപിക്കുന്ന അവസ്ഥയോടെ നോവൽ പരിസമാപ്തിയിലെത്തുന്നു.

==ആത്മകഥാംശം==

യൂറി ഷിവാഗോയെന്ന നായകൻ ഗ്രന്ഥകർത്താവിനെത്തന്നെ യാണ് പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്നത്. റഷ്യൻ [[വിപ്ലവം]] ജനജീവിതത്തെ ക്ലേശപൂർണവും അസ്ഥിരവും അശാന്തവുമാക്കിത്തീർത്തെന്ന് പാസ്റ്റർനാക് വിശ്വസിക്കുന്നു. പതിനേഴു ഭാഗങ്ങളുള്ള ഈ നോവലിന്റെ അവസാനഭാഗത്ത് കഥാനായകൻ രചിച്ച ഹൃദയഹാരിയായ 25 പദ്യങ്ങൾ ചേർത്തിരിക്കുന്നു. റഷ്യൻ വിപ്ലവ കാലത്തെ അധികാരവർഗത്തിനെതിരായി വിമർശനമുയർത്തുന്ന ഈ നോവൽ പുസ്തക വില്പനയിൽ ഏറെക്കാലം റെക്കോർഡ് നിലനിറുത്തിയിരുന്നു.

==മലയാള പരിഭാഷ==
[[മുട്ടത്തുവർക്കി]] മലയാളത്തിലേക്കു പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയ 'ഡോക്ടർ ഷിവാഗോ' ഡി.സി. ബുക്ക്സ് ആണ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്.&lt;ref&gt;[http://www.mangalam.com/print-edition/keralam/53398 മംഗളം ദിനപത്രം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറംകണ്ണികൾ==
*http://www.amazon.com/Doctor-Zhivago-Boris-Pasternak/dp/0679774386
*http://www.sparknotes.com/lit/zhivago/
*http://www.amazon.com/Doctor-Zhivago-Boris-Pasternak/dp/0307377695

{{സർവ്വവിജ്ഞാനകോശം|ഡോക്ട{{ർ}}_ഷിവാഗോ|ഡോക്ടർ ഷിവാഗോ}}

[[വർഗ്ഗം:റഷ്യൻ നോവലുകൾ]]</text>
      <sha1>ip65d7q54nfkrwk0edfbxrq4fl0dpw2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വെട്ടൂർ രാമൻ നായർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>197451</id>
    <revision>
      <id>4616642</id>
      <parentid>4506809</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:28:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616642</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7664" sha1="andqt63oh2nm8coxa4zhka16vpoicez" xml:space="preserve">{{PU|Vettoor Raman Nair}}
{{Infobox person
| name        = വെട്ടൂർ രാമൻ നായർ
| image       = &lt;!-- just the filename, without the File: or Image: prefix or enclosing [[brackets]] --&gt;വെട്ടൂർ രാമൻ നായർ.jpg
| alt         = 
| caption     = വെട്ടൂർ രാമൻ നായർ
| birth_name  = 
| birth_date  = &lt;!-- {{Birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{Birth-date and age|Month DD, YYYY}} --&gt;1919 [[ജൂലൈ]] 5
| birth_place = 
| death_date  = &lt;!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} or {{Death-date and age|Month DD, YYYY|Month DD, YYYY}} (death date then birth date) --&gt;2003 ഓഗസ്റ്റ് 11
| death_place = 
| nationality = {{IND}}
| other_names = 
| known_for   = സാഹിത്യകാരൻ
| occupation  = 
}}
മലയാളത്തിലെ ഒരു സാഹിത്യകാരനായിരുന്നു '''വെട്ടൂർ രാമൻ നായർ'''. പാക്കനാർ വിനോദ മാസികയുടെ സ്ഥാപക പത്രാധിപരായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. [[പാലാ സഹൃദയ സമിതി|പാലാ സഹൃദയ സമിതിയുടെ]] സ്ഥാപക അദ്ധ്യക്ഷനുമാണ് രാമൻ നായർ. 

==ജീവിതരേഖ==
1919 [[ജൂലൈ]] 5ന് [[പാലാ| പാലായ്ക്ക് ]] സമീപം മുത്തോലിയിൽ കാവനാൽ ശങ്കരപിള്ളയുടെയും പര്യാത്ത് നാരായണിയമ്മയുടെയും മകനായായി ജനിച്ചു. പുലിയന്നൂർ, കുരുവിനാൽ, കിടങ്ങൂർ എൻ.എസ്.എസ്. ഹൈസ്കൂൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിദ്യാഭ്യാസം നടത്തി. 1938-ൽ സ്റ്റേറ്റ് കോൺഗ്രസ് പ്രഷോഭണത്തിൽ പങ്കാളിത്തം വഹിച്ചു. കേരള ഗ്രന്ഥശാലാ സംഘത്തിന്റെ ആരംഭം മുതൽ 25 വർഷത്തോളം സംഘത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു. 1956-ൽ സർക്കാർ രൂപീകരിച്ച ലൈബ്രറി അഡ്‌വൈസറി ബോർഡിൽ അംഗമായിരുന്നു. 

1951 മുതൽ 12 വർഷത്തോളം സാഹിത്യപ്രവർത്തക സഹകരണസംഘത്തിന്റെ എക്‌സിക്യൂട്ടീവ് കമ്മറ്റിയിലും പബ്ലിക്കേഷൻ കമ്മറ്റിയിലും പ്രവർത്തിച്ചു. 1962-ൽ ഇന്ത്യാ പ്രസിന്റെ മാനേജരായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. തുടർന്ന് പബ്ലിക്കേഷൻ മാനേജർ, ജനറൽ മാനേജർ എന്നീ പദവികളും വഹിച്ചു. ഏതാനും വർഷം ഭാരതചന്ദ്രിക ആഴ്ചപ്പതിപ്പിന്റെ പത്രാധിപരായി സേവനം ചെയ്തു. കേരളസാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ എക്‌സിക്യൂട്ടീവ് കമ്മറ്റിയിൽ 6 വർഷവും ജനറൽ കൗൺസിലിൽ 3 വർഷവും അംഗമായിരുന്നു. 

കേരള സാഹിത്യപരിഷത്തിന്റെ വൈസ് പ്രസിഡന്റായി രാമൻ നായർ പ്രവർത്തിച്ചു. കേരള ഫിലിം ചേംബറിന്റെ എക്‌സിക്യൂട്ടീവ് കമ്മറ്റി അംഗമായി 1979 വർഷത്തിൽ അംഗമായിരുന്നു. 1975 മുതൽ 25 വർഷത്തോളം [[പാക്കാനാർ മാസിക|പാക്കാനാർ മാസികയുടെ]] പത്രാധിപരായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. ആദ്യത്തെ നോവലായ ''ജീവിക്കാൻ മറന്നുപോയ സ്ത്രീ'' നിരവധി ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലേക്കു വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടു&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/mb4eves/online/malayalam/kerala/women/articles/features-article-290934 |title=മലയാളത്തിലേക്ക് കന്നഡയിൽ നിന്നൊരു കഥാകാരി  |access-date=2012-10-08 |archive-date=2012-10-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121008222644/http://www.mathrubhumi.com/mb4eves/online/malayalam/kerala/women/articles/features-article-290934 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. 1974-ൽ ഇതു [[കെ.എസ്. സേതുമാധവൻ|കെ.എസ്.സേതുമാധവന്റെ]] സംവിധാനത്തിൽ ചലച്ചിത്രമായി പുറത്തിറങ്ങി. പാലാ സഹൃദയ സമിതിയുടെ തന്നെ സഹൃദയ ബുക്സിന്റെ എം.ഡി. ആയിരുന്നു. 2003 ഓഗസ്റ്റ് 11-ന് തൽസ്ഥാനത്തിരിക്കെ അന്തരിച്ചു.

==കൃതികൾ==
* സായാഹ്നം

===നോവൽ===
*[[ജീവിക്കാൻ മറന്നുപോയ സ്ത്രീ]] (ഇത് പിന്നീട് സിനിമയായി)
*ഒരു വെറും പ്രേമകഥ

===യാത്രാവിവരണം===
*പുരി മുതൽ നാസിക് വരെ

===കഥാസമാഹാരം===
*[[പുഴ (ചെറുകഥ)|പുഴ]]

==പുരസ്‌കാരം==
*1987 ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം (പുഴ)&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite web |title=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ |url=http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/Award%20Pages.pdf |accessdate=27 മാർച്ച് 2020}}&lt;/ref&gt;
* സാഹിത്യത്തിലെ സമഗ്രസംഭാവനയ്ക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യഅക്കാദമി അവാർഡ്

==അന്ത്യം==
നെഞ്ചുവേദനയെ തുടർന്ന് 2003 [[ഓഗസ്റ്റ്]] 11ന് അന്തരിച്ചു.

== അവലംബം ==
{{RL}}


[[വർഗ്ഗം:1919-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം: 2003-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 5-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 11-ന് മരിച്ചവർ]]

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സമഗ്രസംഭാവനക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പാലായിൽ നിന്നുള്ള വ്യക്തികൾ]]</text>
      <sha1>andqt63oh2nm8coxa4zhka16vpoicez</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടൂൺ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>199331</id>
    <revision>
      <id>4616611</id>
      <parentid>4533122</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T04:23:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616611</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3615" sha1="e2r3ss7o6nofm11ffmcygrrkvztp9d4" xml:space="preserve">{{prettyurl|Thun}}
{{Infobox Swiss town
 | subject_name		=ടൂൺ
 | image_photo          = 1 thun castle view 2012.jpg
 | municipality_name	= Thun
 | municipality_type	= city
 | imagepath_coa	= CHE Thun BE COA.svg
 | map			= Karte Gemeinde Thun.png
 | languages		= German
 | canton		= Bern
 | iso-code-region 	= CH-BE
 | district		= [[Thun (administrative district)|Thun]]
 | lat_d=46|lat_m=46|lat_NS=N|long_d=7|long_m=38|long_EW=E
 | postal_code		= 3600-3645
 | municipality_code	= 0942
 | area			= 21.6
 | elevation		= 560|elevation_description=|highest_m = 1172|highest = Dürrenbergwald |lowest_m=552|lowest=[[Aar]] at Lerchenfeld
 | population		= {{Swiss populations NC|CH-BE|0942}} | populationof = December 2007
 | website		= www.thun.ch
 | mayor		= Raphael Lanz|mayor_asof=2011|mayor_party=SVP/UDC
 | mayor_title	= Stadtpräsident|list_of_mayors	= 
 | places		= 
 | demonym		= 
 | neighboring_municipalities= [[Amsoldingen]], [[Heiligenschwendi]], [[Heimberg, Switzerland|Heimberg]], [[Hilterfingen]], [[Homberg]], [[Schwendibach]], [[Spiez]], [[Steffisburg]], [[Thierachern]], [[Uetendorf]], [[Zwieselberg]]
 | twintowns		= 
}}
[[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിറ്റ്സർലൻഡിലെ]] ബേൺ പ്രവിശ്യയിൽപ്പെടുന്ന ഒരു പട്ടണമാണ് '''ടൂൺ''' . ബേൺ നഗരത്തിന് 24 കി.മീ. തെ.കിഴക്കായി, മധ്യ-സ്വിസ് പീഠഭൂമിയുടെയും ഓബർലൻഡ് പർവതങ്ങളുടെയും സംഗമസ്ഥാനത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ജനസംഖ്യ: 37,707 (1990).

മധ്യകാലഘട്ടത്തിൽ പണികഴിപ്പിക്കപ്പെട്ട ഒരു കൊട്ടാരം ഈ നഗരത്തിലുണ്ട്. ജനങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റു മതവിഭാഗത്തിൽപ്പെടുന്നവരാണ്. ഏറിയ പങ്ക് ജനങ്ങളും [[ജർമൻ|ജർമൻഭാഷ]] സംസാരിക്കുന്നു. ഏറെ മനോഹരമായ ടൂൺ പട്ടണം ഒരു പ്രധാന വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രംകൂടിയാണ്.

2. സ്വിറ്റ്സർലൻഡിലെ ഒരു തടാകം. ടൂൺ പട്ടണത്തിനടുത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഇടുങ്ങിയ ഒരു ജലാശയമാണിത്. ഈ തടാകത്തിന്റെ വടക്കേയറ്റത്തു നിന്നാരംഭിക്കുന്ന ആറി (Aare) നദിക്കരയിലാണ് ടൂൺ പട്ടണത്തിന്റെ സ്ഥാനം. മികച്ച ജലഗതാഗതസൗകര്യങ്ങൾ ടൂൺ തടാകത്തിലുണ്ട്. വിസ്തീർണം: 47 ച.കി.മീ. 
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
==പുറംകണ്ണികൾ ==
{{Commons category|Thun}}
* [http://www.thun.ch/ Thun.ch] {{In lang|de}} Official city website
* [http://www.thuntourismus.ch/ Tourist information]

* [http://www.zumzahnarzt.ch/index.php?section=livecam City livecam] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120831075706/http://www.zumzahnarzt.ch/index.php?section=livecam |date=2012-08-31 }} with archive since 2005 {{In lang|de}}

{{Sarvavijnanakosam|ടൂൺ}}</text>
      <sha1>e2r3ss7o6nofm11ffmcygrrkvztp9d4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചൗഡയ്യ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>209111</id>
    <revision>
      <id>4616548</id>
      <parentid>3631648</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:47:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616548</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4484" sha1="gb3eutd2qmkrkm28fjo5w6jm9mk9q7y" xml:space="preserve">{{prettyurl|Tirumakudalu Chowdiah}}
{{Infobox musical artist
| name                = തിരുമാകുടലു ചൗഡയ്യ
| image                 = Chowdayya.jpg
| caption            =
| image_size            = 
| background          = non_vocal_instrumentalist
| birth_name          = 
| alias               = 
| birth_place                =
| birth_date                =         1895
| death_place         =
| death_date          =  19 January 1967
| origin              = [[Tirumakudalu Narasipura]], [[Mysore district]], [[Karnataka]]
| instrument          = 
| genre               = [[കർണാടക സംഗീതം]]
| occupation          = [[വയലിൻ]]
| years_active        = 
| label               = 
| associated_acts     = 
| website                 = 
| notable_instruments = 
}}
പ്രമുഖനായ കർണാടക സംഗീതജ്ഞനും വയലിനിസ്റ്റുമായിരുന്നു  '''തിരുമാകുടലു ചൗഡയ്യ'''(English:Tirumakudalu Chowdiah ,Kannada: ಸಂಗೀತ ರತ್ನ ತಿರುಮಕೂಡಲು ಚೌಡಯ್ಯ 1895 - 19 ജനുവരി 1967) 
==ജീവിതരേഖ==
[[കാവേരി]]യുടെ തീരത്ത് മൈസൂരിൽ ജനിച്ചു. മൈസൂർ രാജ കൊട്ടാരത്തിലെ വിദ്വാനായിരുന്ന ഗണവിശാരദ ബിദാറാം കൃഷ്ണപ്പയുടെ ശിഷ്യനായി ഗുരുകുല സമ്പ്രദായത്തിൽ എട്ടു വർഷത്തോളം സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു.
ആദ്യകാലത്ത് നാലു കമ്പികളുള്ള വയലിനാണ് ചൗഡയ്യ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. 1927 ോടെ പ്രമുഖ വയലിൽ വാദകനായിത്തീർന്നു.  മൈക്ക് സെറ്റുകളോ സ്പീക്കറോ ഒന്നുമില്ലാതിരുന്ന അക്കാലത്ത് സംഗീത സദസ്സുകളിൽ പിറകിലിരിക്കുന്നവർക്ക് കേൾക്കാനാവുമായിരുന്നില്ല. ഈ കുറവ് പരിഹരിച്ച് വയലിന്റെ ശബ്ദം ഉയർത്തുന്നതിനായി പല വിധ പരിഷ്കാരങ്ങളും വരുത്തി. വയലിന് സ്വതേയുള്ള നാലു കമ്പികളോടൊപ്പം മൂന്നെണ്ണം കൂടി അദ്ദേഹം ചേർത്തു. ഇവ താര ഷഡ്ജ, മന്ത്ര ഷഡ്ജ, മധ്യ പഞ്ചമ, മന്ത്ര പഞ്ചമ, മധ്യ ഷഡ്ജ മന്ത്ര ഷഡ്ജ എന്നിങ്ങനെ അറിയപ്പെട്ടു. ഏഴു കമ്പികളുള്ള ഈ വയലിനാണ് ചൗഡയ്യ കച്ചേരികൾക്കായി ഉപയോഗിച്ചത്.

==കൃതികൾ==
==പുരസ്കാരം==
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
==അധിക വായനയ്ക്ക്==
==പുറം കണ്ണികൾ==
*[http://www.musicalnirvana.com/carnatic/chowdaiah.html Biographic sketch of Chowdiah] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061116080747/http://www.musicalnirvana.com/carnatic/chowdaiah.html |date=2006-11-16 }}
*[https://web.archive.org/web/20060523064636/http://www.geocities.com/promiserani2/co1063.html Another biographic sketch]
*[http://www.deccanherald.com/deccanherald/Nov152005/spectrum13212320051114.asp An article about Chowdiah Memorial Hall]
*[http://www.vidvan.com/musician/mali/ About a hall constructed by Chowdiah in Mysore]
*[https://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&amp;v=BQtWVGAQwNQ#! Movie showing Chowdiah accompanying in a performance of his composition: Nikhila-pApa-nivAriNI.]
{{സംഗീതകലാനിധി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ}}
[[വർഗ്ഗം:വയലിനിസ്റ്റുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1895-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കർണ്ണാടകസംഗീതജ്ഞർ]]
[[വർഗ്ഗം:സംഗീതകലാനിധി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>gb3eutd2qmkrkm28fjo5w6jm9mk9q7y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജോ ഡിമാജ്ജിയോ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>210690</id>
    <revision>
      <id>4616586</id>
      <parentid>3490626</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T01:03:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616586</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4535" sha1="1jo6cc3jab8rqkyc15n4925pyg1bhr8" xml:space="preserve">{{prettyurl|Joe DiMaggio}} 
[[File:Joe DiMaggio salutes his bat.jpg|thumb|250px|right|ജോ ഡിമാഗിയോ]]

'''ജോ ഡിമാഗിയോ''' [[അമേരിക്ക|അമേരിക്കൻ]] [[ബേസ്ബോൾ|ബേസ്ബാൾ]] താരമായിരുന്നു. ജോസഫ് പോൾ ഡിമാഗിയോ എന്നായിരുന്നു മുഴുവൻ പേര്. 1914 [[നവംബർ]] 25-ന് [[കാലിഫോർണിയ|കാലിഫോർണിയയിലെ]] മാർട്ടിനെസിൽ ജനിച്ചു. സാൻഫ്രാൻസിസ്കോയിലെ ''പസിഫിക് കോസ്റ്റ് ലീഗുമായി'' ചേർന്നാണ് ഇദ്ദേഹം കായികരംഗത്തെത്തിയത്. 1932 മുതൽ അവരുടെ താരമായിരുന്ന ഡിമാഗിയോയെ 1936-ൽ അമേരിക്കൻ ലീഗിലെ ''ന്യൂയോർക്ക് യാങ്കീസ്'' വിലയ്ക്കെടുത്തു. 1951-ൽ വിരമിക്കുന്നതു വരെ അവരോടൊപ്പം തന്നെയായിരുന്നു കളിച്ചിരുന്നത്.

==കേന്ദ്ര പ്രതിരോധ നിരയിലെ കളിക്കാരൻ== 

കേന്ദ്ര പ്രതിരോധ നിരയിലെ കളിക്കാരനായിരുന്ന ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ അത്ഭുതകരമായ പ്രതിരോധ ശൈലിയും ''വലങ്കയ്യൻ'' ഹിറ്റുകളും പ്രസിദ്ധമാണ്. 1939-ലാണ് ''അമേരിക്കൻ ലീഗ് ബാറ്റിങ് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പ്'' ആദ്യമായി നേടിയത്. 1940-ലും അതാവർത്തിച്ചു. 39-ലും 41-ലും 47-ലും ലീഗിലെ ഏറ്റവും മികച്ച കളിക്കാരനായി ഡിമാഗിയോ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 1,736 ഗെയിമുകളിലായി 361 ''ഹോം റണ്ണു''കൾ കരസ്ഥമാക്കിയ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ബാറ്റിങ് നിരക്ക് ശരാശരി 0.325 ആയിരുന്നു.

==ലോകറെക്കോർഡ് കരസ്ഥമാക്കി== 

1941 [[മേയ്]] 15-നും [[ജൂൺ]] 16-നുമിടയ്ക്ക് 56 കളികൾ തുടർച്ചയായി വിജയിച്ചുകൊണ്ട് ഇദ്ദേഹം ലോകറെക്കോർഡ് കരസ്ഥമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. 1955-ൽ ഈ ലോകോത്തര കളിക്കാരനെ ബേസ്ബാളിലെ ''ഹാൾ ഒഫ് ഫെയിം'' ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കുകയുണ്ടായി ''യാങ്കി ക്ലിപ്പർ'' എന്ന ഓമനപ്പേരിലാണ് ഇദ്ദേഹം വിഖ്യാതനായിരുന്നത്. ''ലക്കി ടു ബി എ യാങ്കി'' എന്ന ആത്മകഥ ഇദ്ദേഹം രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1946 ലാണ് അതു പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. 1999 [[മാർച്ച്]]. 8-ന് ഇദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു.

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*http://www.baseball-reference.com/players/d/dimagjo01.shtml
*http://goyankees.tripod.com/joe_dimaggio.htm{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
*http://www.imdb.com/name/nm0227154/bio

{{Associated Press Male Athlete of the Year navbox}}
{{സർവ്വവിജ്ഞാനകോശം|ഡിമാഗിയോ,_ജോ_(1914_-99_)|ഡിമാഗിയോ, ജോ (1914 -99 )}}

[[വർഗ്ഗം:1914-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം: 1999-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:നവംബർ 25-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 8-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പ്രസിഡൻഷ്യൽ മെഡൽ ഓഫ് ഫ്രീഡം റെസിപിയൻറ്]]</text>
      <sha1>1jo6cc3jab8rqkyc15n4925pyg1bhr8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചോലവേങ്ങ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>214134</id>
    <revision>
      <id>4616547</id>
      <parentid>4565995</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:47:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616547</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8685" sha1="36trpmopckpubfaci68thv7jjww4lo9" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Bischofia javanica}}
{{taxobox
|name =ചോലവേങ്ങ
|image = Bischofia javanica flowering.jpg
| image_caption = ചോലവേങ്ങയുടെ ഇലയും പൂക്കളും
|regnum = [[Plant]]ae
|unranked_divisio = [[Angiosperms]]
|unranked_classis = [[Eudicots]]
|unranked_ordo = [[Rosids]]
|ordo = [[Malpighiales]]
|familia = [[Phyllanthaceae]]
|tribus = '''Bischofieae'''
|genus = '''''Bischofia'''''
|species = '''''B. javanica'''''
|binomial = ''Bischofia javanica''
|binomial_authority = [[Carl Ludwig Blume|Blume]]
|synonyms = 
{{hidden begin}}
* Andrachne apetala Roxb. ex Wall. [Invalid] 
* Andrachne trifoliata Roxb. 
* Bischofia cummingiana Decne. 
* Bischofia javanica var. lanceolata Müll.Arg. 
* Bischofia javanica var. oblongifolia (Decne.) Müll.Arg. 
* Bischofia javanica var. toui (Decne.) Müll.Arg. 
* Bischofia leptopoda Müll.Arg. 
* Bischofia oblongifolia Decne. 
* Bischofia roeperiana Decne. 
* Bischofia toui Decne. 
* Bischofia trifoliata (Roxb.) Hook. 
* Microelus roeperianus (Decne.) Wight &amp; Arn. 
* Phyllanthus gymnanthus Baill. 
* Stylodiscus trifoliatus (Roxb.) Benn. 
{{Hidden end}}
}}
'''തിരിപ്പൂ''', '''നീലി''', '''മ്ലാചെതയൻ''', '''നിര, നന്നൽമരം, ചോരക്കാളി, രക്തവേങ്ങ''' എന്നെല്ലാം അറിയപ്പെടുന്ന് '''ചോലവേങ്ങ''' 30 മീറ്റർ വരെ ഉയരം വയ്ക്കുന്ന ഒരു മരമാണ്. {{ശാനാ|Bischofia javanica}}. [[പശ്ചിമഘട്ടം|പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെങ്ങും]] ഇന്തോമലേഷ്യയിലും കണ്ടുവരുന്നു &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.biotik.org/india/species/b/biscjava/biscjava_en.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-10-29 |archive-date=2010-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100725115003/http://www.biotik.org/india/species/b/biscjava/biscjava_en.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. ഇംഗ്ലീഷിൽ Bishop wood,  Autumn Maple&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hkflora.com/v2/leaf/euphor_show_plant.php?plantid=1016 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-10-29 |archive-date=2011-02-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110228182528/http://www.hkflora.com/v2/leaf/euphor_show_plant.php?plantid=1016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; എന്നെല്ലാം അറിയപ്പെടുന്നു. ആസ്സാമിലെ കാടുകളിൽ കടുവകൾ ഈ മരത്തിൽ നഖം കൊണ്ട് പോറലേൽപ്പിച്ച് അതിർത്തി അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. അമേരിക്കയിലേക്ക് കൊണ്ടുചെന്ന ഈ മരം അവിടെ ഇപ്പോഴൊരു അധിനിവേശവൃക്ഷമായി കണക്കാക്കിവരുന്നു&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://plants.ifas.ufl.edu/node/69 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-10-29 |archive-date=2012-12-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121226184610/http://plants.ifas.ufl.edu/node/69 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. വളരെപ്പെട്ടെന്നു വളരുന്ന ഈ മരം ഒരു അലങ്കാരവൃക്ഷമായും നട്ടുവളർത്താറുണ്ട്. മുറിച്ചയുടനെ മരത്തിന് [[വിനാഗിരി]]യുടെ മണമുണ്ട് &lt;ref&gt;http://www.worldagroforestrycentre.org/sea/products/afdbases/af/asp/SpeciesInfo.asp?SpID=1783{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. പച്ചകളർന്ന പൂക്കുലകളും തുടർന്ന് ബ്രൌൺ-മഞ്ഞ നിറമുള്ള ഫലങ്ങളും ഇതിനെ ഒരു ഭംഗിയുള്ള വഴിയോരവൃക്ഷമാക്കി മാറ്റുന്നു &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.banana-tree.com/Product/BISCHOFIA-javanica-Toog-tree-SKU340-311.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-10-29 |archive-date=2012-08-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120810074533/http://www.banana-tree.com/Product/BISCHOFIA-javanica-Toog-tree-SKU340-311.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==ഉപയോഗങ്ങൾ==
* ഇരുണ്ടുചുവന്ന കടുപ്പമുള്ള തടി കെട്ടിടങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
* തടി വിറകായും ഉപയോഗിക്കുന്നു.
* പേപ്പർ ഉണ്ടാക്കാൻ പറ്റിയ തടിയാണിത്.
* പഴങ്ങൾ മദ്യമുണ്ടാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
* ഭക്ഷ്യയോഗ്യമായ കുരുക്കളിൽ 30-54 % എണ്ണയടങ്ങിയിരിക്കുന്നു, ഇത്‌ ഘർഷണം കുറയ്ക്കാനുള്ള എണ്ണയായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.
* തടിയിൽനിന്നും കിട്ടുന്ന ചുവന്ന കറ ചായമുണ്ടാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
* വേരുകൾക്ക്‌ ഔഷധഗുണമുണ്ട്‌.
* ലാവോസിൽ ഇലകൾ ഭക്ഷണപദാർത്ഥങ്ങളുടെ കൂടെ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു.

==അവലംബം==
{{reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == 
* [http://indiabiodiversity.org/species/show/31087 കൂടുതൽ വിവരവും കാണുന്ന ഇടങ്ങളും]
* http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=BIJA {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230107014951/https://plants.usda.gov/java/profile?symbol=BIJA |date=2023-01-07 }}
* [http://www.hear.org/starr/images/species/?q=bischofia+javanica&amp;o=plants ചോലവേങ്ങയുടെ ധാരാളം ചിത്രങ്ങൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517203410/http://www.hear.org/starr/images/species/?q=bischofia+javanica&amp;o=plants |date=2012-05-17 }}
* http://keys.trin.org.au/key-server/data/0e0f0504-0103-430d-8004-060d07080d04/media/Html/taxon/Bischofia_javanica.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150403173458/http://keys.trin.org.au/key-server/data/0e0f0504-0103-430d-8004-060d07080d04/media/Html/taxon/Bischofia_javanica.htm |date=2015-04-03 }}
* [http://www.thewoodexplorer.com/maindata/we169.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131013092300/http://www.thewoodexplorer.com/maindata/we169.html |date=2013-10-13 }} വിവിധ പേരുകൾ
* [http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&amp;taxon_id=200012543]
* http://www.pngplants.org/PNGtrees/TreeDescriptions/Bischofia_javanica_Blume.html
* http://delta-intkey.com/wood/en/www/eupbijav.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121008105626/http://delta-intkey.com/wood/en/www/eupbijav.htm |date=2012-10-08 }}
* http://www.fleppc.org/ID_book/bischofia%20javanica.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121017053448/http://www.fleppc.org/ID_book/bischofia%20javanica.pdf |date=2012-10-17 }}
* http://www.invasive.org/weeds/asian/bischofia.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060928014027/http://www.invasive.org/weeds/asian/bischofia.pdf |date=2006-09-28 }}
* http://www.fpl.fs.fed.us/documnts/TechSheets/Chudnoff/SEAsian_Oceanic/new_pdf_files/Bischofia.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170430024016/https://www.fpl.fs.fed.us/documnts/TechSheets/Chudnoff/SEAsian_Oceanic/new_pdf_files/Bischofia.pdf |date=2017-04-30 }}

{{CC|Bischofia javanica}}
{{WS|Bischofia javanica}}

{{കേരളത്തിലെ മരങ്ങൾ}}
[[വിഭാഗം: ഫലവൃക്ഷങ്ങൾ]]

[[വർഗ്ഗം:വൃക്ഷങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഭക്ഷ്യയോഗ്യമായ കായ്കൾ ഉള്ള സസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അധിനിവേശസസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]]


{{Plant-stub}}</text>
      <sha1>36trpmopckpubfaci68thv7jjww4lo9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡെമോസ്തനിസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>214302</id>
    <revision>
      <id>4616641</id>
      <parentid>4603900</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:27:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616641</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13731" sha1="3w3o59pzcyz6tpyjph7odo83r02mebr" xml:space="preserve">{{prettyurl|Demosthenes}} 
{{Infobox person
| name   = ഡെമോസ്തനിസ്
| image     = Demosthenes orator Louvre.jpg
| caption  = [[Bust (sculpture)|Bust]] of Demosthenes ([[Louvre]], [[Paris]], [[France]])
| birth_date  = 384&amp;nbsp;BC
| birth_place = [[Athens]]
| death_date  = 322&amp;nbsp;BC
| death_place = &lt;small&gt;Island of [[Kalaureia]] (present-day [[Poros]])&lt;/small&gt;
}}

'''ഡെമോസ്തനിസ്''' [[പ്രാചീന ഗ്രീസ്|പ്രാചീന ഗ്രീസിലെ]] പ്രശസ്തനായ വാഗ്മിയും രാജ്യതന്ത്രജ്ഞനുമായിരുന്നു. ധനികനായ ഒരു ആയുധ നിർമാതാവിന്റെ മകനായി ഇദ്ദേഹം ബി.സി. 384-ൽ [[ഏഥൻസ്‌|ഏഥൻസിൽ]] [[ജനനം|ജനിച്ചു]]. ഡെമോസ്തനിസിന് ഏഴു വയസ്സു പ്രായമെത്തിയപ്പോൾ [[പിതാവ്|പിതാവു]] [[മരണം|മരണമടഞ്ഞു]]. മറ്റു രക്ഷാകർത്താക്കളുടെ സംരക്ഷണത്തിലായിരുന്നു തുടർന്നുള്ള ജീവിതം. 

==പ്രസംഗകലയിൽ പ്രവീണൻ==

ഡെമോസ്തനിസിന് പൈതൃകമായി ലഭിച്ചിരുന്ന സ്വത്ത് രക്ഷാകർത്താക്കളായി നിന്നവർ കയ്യടക്കി. ഇതു വീണ്ടെടുക്കാനായി ഡെമോസ്തനിസ് സ്വയം കേസുകൾ വാദിച്ചു. ഇതിന്റെ വിജയത്തിനുവേണ്ടി പ്രസംഗകല അഭ്യസിച്ച് പ്രത്യേക പ്രാവീണ്യം നേടി. പിൽക്കാലത്ത് വാഗ്മിയെന്ന നിലയിൽ പ്രശസ്തനായതിന്റെ തുടക്കം ഇതിൽ നിന്നായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് സാധാരണമായിരുന്ന കായികവിദ്യാഭ്യാസം നേടുന്നതിന് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ദുർബലമായ ശരീരപ്രകൃതി തടസ്സമായി നിന്നു. പ്രസംഗകലയിൽ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുവാൻ ഡെമോസ്തനിസിന് ഈ സാഹചര്യം പ്രേരണ നൽകി. [[ഗ്രീസ്|ഗ്രീസിലെ]] പ്രസിദ്ധ വാഗ്മിയായിരുന്ന ഇസേയസിൽ (Isaeus) നിന്നായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം പ്രസംഗകലയിൽ പരിശീലനം നേടിയത്. പ്രസംഗത്തിൽ നൈപുണ്യം നേടാനായി [[കടൽ|കടൽക്കരയിൽച്ചെന്ന്]] [[തിരമാല|തിരമാലകളെ]] അഭിസംബോധന ചെയ്തുകൊണ്ട് പ്രസംഗം നടത്തി പരിശീലിച്ചുവെന്നും സംസാരശേഷിയിലുള്ള വൈകല്യം സുഗമമായ വാഗ്ധോരണിക്കു തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കുന്നതു പരിഹരിക്കാനായി വായിൽ കല്ലുകളിട്ടുകൊണ്ടും, അത്യുച്ചത്തിൽ ശബ്ദിച്ചുകൊണ്ടും പരിശീലനം നടത്തിയിരുന്നുവെന്നുമാണ് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രസംഗപരിശീലനത്തെപ്പറ്റി ജീവചരിത്രകാരന്മാർ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്.
==പൊതുപ്രവർത്തകൻ==

സ്വയം കേസുവാദിച്ചതിലൂടെ [[നിയമം|നിയമകാര്യങ്ങളിലും]] കേസുവിസ്താരത്തിലും ഇദ്ദേഹം വൈദഗ്ദ്ധ്യം നേടി. ഇതോടെ മറ്റുള്ളവർക്കുവേണ്ടി കേസു നടത്തിക്കുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളിലും ഏർപ്പെട്ടു. ക്രമേണ പൊതുപ്രവർത്തനങ്ങളിലും വ്യാപൃതനായി. ഏഥൻസിലെ സാമ്പത്തിക-സൈനിക നയങ്ങളിൽ അഭിപ്രായം പ്രകടിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ബി.സി. 355-ഓടുകൂടി ഡെമോസ്തനിസ് രാഷ്ട്രീയ രംഗത്തു പ്രവർത്തിച്ചുതുടങ്ങി. [[മാസിഡോണിയ|മാസിഡോണിയയിലെ]] രാജാവായ ഫിലിപ്പ് II-ൽ നിന്നും ഗ്രീസിനെതിരെ ആക്രമണ ഭീഷണി ഉണ്ടായതോടെ ഡെമോസ്തനിസ് നാടൊട്ടുക്ക് പ്രസംഗിച്ചുനടന്ന് ജനങ്ങളെ ഫിലിപ്പിനെതിരായി അണിനിരത്താൻ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും സൈനിക തയ്യാറെടുപ്പുകൾക്ക് ഉദ്ബോധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. 

==ഫിലിപ്പിക്സ്, ഒളിന്തിയക്സ് എന്നീ പേരുകളിൽ പ്രസിദ്ധൻ==

ഫിലിപ്പിക്സ് (ബി.സി. 352/351-40) ഒളിന്തിയാക്സ് (ബി.സി. 349) എന്നീ പേരുകളിൽ പ്രസിദ്ധി നേടിയ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രസംഗങ്ങൾ ഫിലിപ്പിനെതിരായി ഗ്രീക്കുകാരെ രംഗത്തിറക്കാനുദ്ദേശിച്ചുള്ളവയായിരുന്നു. ഏഥൻസുമായി സഖ്യത്തിലായിരുന്ന ഒളിന്തസ് നഗരത്തെ ഫിലിപ്പ് ആക്രമിച്ചപ്പോൾ നടത്തിയ പ്രസംഗമാണ് ഒളിന്തിയാക്സ്. ഫിലിപ്പുമായി സമാധാന ചർച്ചയിൽ ഡെമോസ്തനിസ് ഏർപ്പെടുകയുണ്ടായി. ഫിലിപ്പിന്റെ പക്ഷത്തിനുവേണ്ടി വാദിച്ചിരുന്ന ഏഥൻസിലെ മറ്റൊരു വാഗ്മിയും രാഷ്ട്രീയക്കാരനുമായ എസ്കിനീസിനെ (Aeschines) കുറ്റപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് ബി.സി. 343-ൽ ഡെമോസ്തനിസ് നടത്തിയതാണ് ഓൺ ദ് ഫാൾസ് ലെഗേഷൻ(On the False Legation) എന്ന പ്രസംഗം. ഏഥൻസും തീബ്സും പരമ്പരാഗത ശത്രുരാജ്യങ്ങളായിരുന്നു. എന്നാൽ ഫിലിപ്പിനെതിരായി യുദ്ധം ചെയ്യുന്ന കാര്യത്തിൽ അവരെ എകോപിപ്പിക്കുന്നതിൽ വിജയം നേടുവാൻ ദീർഘകാലത്തെ ശ്രമഫലമായി ഡെമോസ്തനിസിനു കഴിഞ്ഞു. എങ്കിലും ഫിലിപ്പിനെ പരാജയപ്പെടുത്തുകയെന്ന നിഗൂഢാഭിലാഷം ഫലവത്താക്കുവാൻ ഡെമോസ്തനിസിനു സാധിച്ചില്ല. ബി.സി. 338-ലെ കെയ്റോണിയ യുദ്ധത്തിൽ ഫിലിപ്പ് ഗ്രീക്കുകാരെ പരിതാപകരമായി പരാജയപ്പെടുത്തി.

==അതിപ്രശസ്ത പ്രസംഗം==

ഫിലിപ്പിന്റെ മരണ (ബി.സി. 336)ശേഷം ഭരണാധികാരിയായിത്തീർന്ന പുത്രൻ അലക്സാർ ചക്രവർത്തിയുടെ കാലത്തും മാസിഡോണിയക്കാർക്കെതിരായുള്ള പടനീക്കം ഡെമോസ്തനിസ് ഉപേക്ഷിച്ചിരുന്നില്ല. ഏഥൻസിനുവേണ്ടി നടത്തിയ സേവനങ്ങളെ പ്രകീർത്തിച്ച് ഡെമോസ്തനിസിന്റെ അനുയായികൾ സ്വർണകിരീടം നൽകി ഇദ്ദേഹത്തെ ആദരിക്കാൻ ഒരുങ്ങിയപ്പോൾ, എസ്കിനീസിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ഇതിനെതിരായ പ്രവർത്തനം തലപൊക്കി. ഇതിനെത്തുടർന്ന് ഡെമോസ്തനിസ് തന്റെ രാഷ്ട്രീയവും സൈനികവുമായ നിലപാട് ന്യായീകരിച്ചുകൊണ്ട് നടത്തിയ പ്രസംഗമാണ് ഓൺ ദ് ക്രൗൺ (ബി.സി. 330). ഇത് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ അതിപ്രശസ്ത പ്രസംഗമായി പരിഗണിക്കപ്പെടുന്നു.

==തടവുശിക്ഷ==

ഗവൺമെന്റുവക പണം തട്ടിയെടുത്തു എന്ന ഒരു ആക്ഷേപവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി അലക് സാണ്ടറുടെ അനുയായികളിലൊരാൾ ഡെമോസ്തനിസിനെ കടുത്ത ആരോപണത്തിൽ കുടുക്കി. കുറ്റം ചുമത്തപ്പെട്ട ഡെമോസ്തനിസ് ശിക്ഷയ്ക്കു വിധിക്കപ്പെടുകയും തടവിലാക്കപ്പെടുകയുമുണ്ടായി. എന്നാൽ തടവിൽ നിന്നു രക്ഷപ്പെട്ട് ഇദ്ദേഹം ഏഥൻസിൽനിന്നും പലായനം ചെയ്തു. കുറേക്കാലം കഴിഞ്ഞ്, [[അലക്സാണ്ടർ]] മരണമടഞ്ഞതിനുശേഷം (ബി.സി. 323), മാസിഡോണിയക്കാരെ പരാജയപ്പെടുത്താൻ ഈ അവസരം ഉപയോഗപ്പെടുത്താമെന്ന പ്രതീക്ഷയിൽ അതിനു നേതൃത്വം നൽകാനായി ഏഥൻസുകാർ ഡെമോസ്തനിസിനെ തിരികെ വിളിച്ചപ്പോൾ മാത്രമാണ് ഇദ്ദേഹത്തിനു മടങ്ങിയെത്താൻ സാധിച്ചത്. എന്നാൽ അലക് സാണ്ടർക്കുശേഷം അധികാരത്തിലേറിയ ആന്റിപേറ്റർ ഈ ഉദ്യമത്തെ ശക്തിയായി നേരിട്ടു പരാജയപ്പെടുത്തി. സ്വന്തം നിലനിൽപ്പ് പ്രശ്നമായിത്തീർന്നപ്പോൾ ഡെമോസ്തനിസ് കലൗറിയ (Calauria) എന്ന ദ്വീപിലേക്ക് പലായനം ചെയ്തു. പിന്തുടർന്നുവന്ന മാസിഡോണിയൻ സേനയ്ക്കു പിടികൊടുക്കുകയോ കീഴടങ്ങുകയോ ചെയ്യാതെ, ആത്മാഭിമാനം സംരക്ഷിക്കുവാൻ വേണ്ടി ഇദ്ദേഹം ബി.സി. 322 [[ഒക്ടോബർ]] 12-ന് [[വിഷം]] കഴിച്ച് [[ആത്മഹത്യ]] ചെയ്തു.

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*http://ancienthistory.about.com/od/greekmenandwomen/p/Demosthenes.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130521215920/http://ancienthistory.about.com/od/greekmenandwomen/p/Demosthenes.htm |date=2013-05-21 }}
*http://www.demosthenes.com/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
*http://www.nndb.com/people/705/000094423/

{{സർവ്വവിജ്ഞാനകോശം|ഡെമോസ്തനിസ്_(ബി.സി._384-322)|ഡെമോസ്തനിസ് (ബി.സി. 384-322)}}


[[വർഗ്ഗം:ബി.സി. 384-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം: ബി.സി. 322-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പുരാതന ഗ്രീക്ക് രാഷ്ട്രതന്ത്രജ്ഞർ]]</text>
      <sha1>3w3o59pzcyz6tpyjph7odo83r02mebr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണസമിതി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>233604</id>
    <revision>
      <id>4616556</id>
      <parentid>4557729</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:31:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616556</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13490" sha1="10clwf0jtr1ll2u96q6ih21n26jq5eb" xml:space="preserve">{{PU|Janathipathiya Samrakshana Samithy}}
{{Infobox Indian Political Party |
 party_name = ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണ സമിതി|
 party_logo =[[File:Janathipathiya samrakshana samithy Flag.jpg|200px|center]] |
 founder =[[K.R. Gowri Amma|കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മ]] |
 president = [[K.R. Gowri Amma|കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മ]]&lt;ref name=&quot;eci&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.eci.gov.in/mis-Political_Parties/organisational_election_state_parties.pdf |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-02-20 |archive-date=2008-09-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080910091654/http://www.eci.gov.in/mis-Political_Parties/organisational_election_state_parties.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; |
 general_secretary = [[എ.എൻ. രാജൻ ബാബു]]&lt;ref name=&quot;eci&quot;/&gt;|
 foundation = 1994 |
 alliance =  [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]
|ideology = |
 publication =  |
symbol = ||
 headquarters =കേരള സ്റ്റേറ്റ് കമ്മിറ്റി ഓഫീസ്, അയൺ ബ്രിഡ്ജ് പി.ഒ. ആലപ്പുഴ-688011, [[Kerala|കേരളം]].|
 website = 
}}
1994-ൽ [[സി.പി.ഐ (എം)]]ൽ നിന്ന് പുറത്താക്കപ്പെട്ട ശേഷം [[കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മ]] രൂപീകരിച്ച രാഷ്ട്രീയകക്ഷിയാണ് '''ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണ സമിതി (ജെ.എസ്.എസ്.)'''. ഗൗരിയമ്മയാണ് പാർട്ടിയുടെ ജനറൽ സെക്രട്ടറി.&lt;ref name=mathrubhumi&gt;{{cite web|title=ഗൗരിയമ്മ|url=http://buy.mathrubhumi.com/books/Mathrubhumi/author/1080/gauriyamma-k-r|publisher=മാതൃഭൂമി ബുക്ക്സ്|accessdate=2013 ഫെബ്രുവരി 20|archive-date=2012-09-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20120917072421/http://buy.mathrubhumi.com/books/Mathrubhumi/author/1080/gauriyamma-k-r|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. പാർട്ടിയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പു ഛിഹ്നം [[ബസ്]] ആണ്. ആലപ്പുഴയിലാണ് പാർട്ടിയുടെ സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റി ഓഫീസ്&lt;ref name =&quot;eci-2&quot;&gt;{{cite web|title=ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണ സമിതി|url=http://eci.nic.in/archive/March2004/parties/state/JSS.htm|publisher=ഇലക്ഷൻ കമ്മീഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ|accessdate=2013 ഫെബ്രുവരി 20}}&lt;/ref&gt;. ഇത് കേരളത്തിലെ ഒരു രജിസ്റ്റേഡ് രാഷ്ട്രീയ കക്ഷിയാണ്&lt;ref&gt;{{cite news|title=രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ അംഗീകാരത്തിനുള്ള വ്യവസ്ഥകൾ|url=http://www.manoramaonline.com/advt/Specials/assembly-elections-2011/parties.htm|accessdate=2013 ഫെബ്രുവരി 20|archive-date=2011-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20110809080731/http://www.manoramaonline.com/advt/Specials/assembly-elections-2011/parties.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==രാഷ്ട്രീയത്തിലെ സ്ഥാനം==
[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണിയ്ക്കൊപ്പമാണ്]] ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണ സമിതി ആരംഭം മുതൽ നിലകൊണ്ടിരുന്നത്. കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മ 2001-ലെ ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി മന്ത്രിസഭയിൽ കൃഷിമന്ത്രിയായിരുന്നു. &lt;ref name=mathrubhumi/&gt;. ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ അഞ്ചു സീറ്റുകളിൽ മത്സരിച്ച ജെ.എസ്.എസ് നാലെണ്ണത്തിൽ വിജയിച്ചിരുന്നു. 

2011-ലെ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 1.31% വോട്ടുകളാണ് ഈ കക്ഷിക്ക് ലഭിച്ചതെങ്കിലും&lt;ref&gt;[http://www.ceo.kerala.gov.in/pdf/generalelection2011/PARTY_VOTES.pdf ജനറൽ ഇലക്ഷൻ]&lt;/ref&gt; മത്സരിച്ച നാലു സീറ്റുകളിൽ&lt;ref&gt;{{cite news|title=Cong keeps 81, gives IUML 24|url=http://www.indianexpress.com/news/cong-keeps-81-gives-iuml-24/763430|accessdate=2013 ഫെബ്രുവരി 20|newspaper=ഇൻഡ്യൻ എക്സ്പ്രസ്സ്|date=2011 മാർച്ച് 17}}&lt;/ref&gt;  [[2011-ലെ കേരള നിയമസഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങൾ#രജിസ്റ്റേഡ് പാർട്ടികൾ|ഒന്നിൽ പോലും വിജയിക്കുവാൻ സാധിച്ചില്ല]]&lt;ref&gt;[http://www.ceo.kerala.gov.in/pdf/generalelection2011/RESULT_NOTIFICATION.pdf തിരഞ്ഞെടുപ്പ് റിസൾട്ട് നോട്ടിഫിക്കേഷൻ]&lt;/ref&gt;.

2011-ലെ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനു മുൻപും അതിനു ശേഷവും&lt;ref&gt;{{cite news|title=യു ഡി എഫിനെതിരെ ശക്തമായ വിമർശനവുമായി കെ ആർ ഗൗരിയമ്മ|url=http://www.varthamanam.com/index.php/news4/4912-2012-01-01-17-38-02|accessdate=2013 ഫെബ്രുവരി 20|date=2012 ജനുവരി 1}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite web|title=ജെ.എസ്.എസ്സിനെ പുറത്താക്കണമെന്ന്|url=http://www.mathrubhumi.com/pathanamthitta/news/663216-local_news-Pathanamthitta-%E0%B4%AE%E0%B5%86%E0%B4%B4%E0%B5%81%E0%B4%B5%E0%B5%87%E0%B4%B2%E0%B4%BF.html|work=2010 ഡിസംബർ 8|publisher=മാതൃഭൂമി|accessdate=2013 ഫെബ്രുവരി 20|archive-date=2010-12-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20101223071814/http://www.mathrubhumi.com/pathanamthitta/news/663216-local_news-pathanamthitta-%E0%B4%AE%E0%B5%86%E0%B4%B4%E0%B5%81%E0%B4%B5%E0%B5%87%E0%B4%B2%E0%B4%BF.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;  ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണ സമിതിയും ഐക്യജനാധിപത്യ മുന്നണിയും തമ്മിലുള്ള അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾ പുറത്തുവന്നിരുന്നു. ഇതിനു മുൻപും ഇത്തരം അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങൾ വാർത്തയായിട്ടുണ്ട്&lt;ref&gt;{{cite news|title=ഉറപ്പ് പാലിച്ചില്ലെങ്കിൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പ്രവർത്തിക്കില്ല: ജെ.എസ്.എസ്.|url=http://malayalam.oneindia.in/news/2004/03/29/ker-jss-arack.html|accessdate=2013 ഫെബ്രുവരി 20|newspaper=വൺ ഇൻഡ്യ|date=2004 മാർച്ച് 29}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

ഗവണ്മെന്റ് ചീഫ് വിപ്പ് പി.സി. ജോർജ്ജുമായുണ്ടായ അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങളെത്തുടർന്ന് ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി വിടുകയാണെന്ന് 2013 ഏപ്രിൽ 20-ന് ജെ.എസ്.എസ്. പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news|title=യു.ഡി.എഫ്. വിടാൻ ജെ.എസ്.എസ്. തീരുമാനം|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=355581|accessdate=21 ഏപ്രിൽ 2013|newspaper=മാതൃഭൂമി|date=21 ഏപ്രിൽ 2013|archive-date=2013-04-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20130421050533/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=355581|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 


==പിളർപ്പ്==
കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന ജെ.എസ്‌.എസ്‌.പാർട്ടി രൂപവത്കരിച്ചതിന്റെ 20-ൽ വർഷത്തിൽ ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണസമിതി (ജെ.എസ്.എസ്.) നാലു പാർട്ടികളായി പിളർന്നിരുന്നു.&lt;ref&gt;http://www.keralamagazine.co.in/content{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 2015-ൽ  തമ്മിലുള്ള അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾ മുലം പാർട്ടി നാലായി പിളർന്ന്, പല മുന്നണിയിൽ ആയി ചിതറി കിടക്കുന്നു. ഇത് കുടാതെ ഈ പിളർന്ന വിഭാഗത്തിൽ പിന്നെയും പിളർന്ന് അവർ മറ്റ് പാർട്ടികളിൽ ചേർന്നു.
{| class=&quot;wikitable&quot;
! # !! ഘടകം !! നേതൃത്വം !! മുന്നണി !! *
|-
| 1 || ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണ സമിതി (നാഷണൽ) ||  അലകസ് ഡോമനിക്  || [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]] ||
|-
| 2 || ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണ സമിതി (സോഷ്യലിസ്‌റ്റ്) || അജീഷ്‌കുമാർ || || &lt;ref&gt;http://www.mangalam.com/print-edition/keralam/424019{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
|-
| 3 || ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണ സമിതി (സത്ജിത്) || അഡ്വ. സത്ജിത്ത് || || &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/kollam/malayalam-news/chathannoor-1.834170 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-05-23 |archive-date=2021-08-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210804231922/https://www.mathrubhumi.com/kollam/malayalam-news/chathannoor-1.834170 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|}

==വിവാദങ്ങൾ==
2001-ൽ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ]] നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് വിജയിച്ച [[ഉമേഷ് ചള്ളിയിൽ]] [[ശ്രീനാരായണഗുരു|ശ്രീനാരായണഗുരുവിന്റെ]] നാമത്തിൽ സത്യപ്രതിജ്ഞയെടുത്തത് വിവാദമാവുകയും ഇതിന്റെ പേരിൽ കോടതി നടപടികളുണ്ടാവുകയും ചെയ്തിരുന്നു&lt;ref&gt;{{cite news|title=ആ‌ൾദൈവങ്ങളുടെ പേരിലുള്ള സത്യപ്രതിജ്ഞ അംഗീകരിക്കാനാവില്ല|url=http://www.indiavisiontv.com/2012/11/01/129721.html|accessdate=2013 ഫെബ്രുവരി 20|newspaper=ഇൻഡ്യാവിഷൻ ടി.വി.|date=2012 നവംബർ 1}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite news|title=ആൾദൈവത്തിന്റെ പേരിൽ സത്യപ്രതിജ്ഞ അംഗീകരിക്കില്ല: കോടതി|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313785|accessdate=2013 ഫെബ്രുവരി 20|newspaper=മാതൃഭൂമി.കോം|date=2012 നവംബർ 1|archive-date=2012-11-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20121104050505/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313785|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==പൊതുജന സംഘടനകൾ==
* ജനാധിപത്യ മഹിളാ സമിതി (ജെ.എം.എസ്.)
* ജനാധിപത്യ യുവജന സമിതി (ജെ.വൈ.എസ്.)
* ജനാധിപത്യ ട്രേഡ് യൂണിയൻ സെന്റർ (ജെ.ടി.യൂ.സി.)
* ജനാധിപത്യ കർഷക സമിതി (ജെ.കെ.എസ്.)
* കേരള കർഷകത്തൊഴിലാളി യൂണിയൻ (കെ.കെ.ടി.യു.)
* ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഡെമോക്രാറ്റിക് എംപ്ലോയീസ് ആൻഡ് ടീച്ചേഴ്സ് ഓർഗനൈസേഷൻ (എഫ്.ഡി.ഇ.റ്റി.ഒ.)
* ജനാധിപത്യ അഭിഭാഷക സമിതി (ജെ.എ.എസ്.)

==അവലംബം==
{{reflist|2}}

{{commons category|Janathipathiya Samrakshana Samithy}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ രാഷ്ട്രീയകക്ഷികൾ]]</text>
      <sha1>10clwf0jtr1ll2u96q6ih21n26jq5eb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജയൻ ചേർത്തല</title>
    <ns>0</ns>
    <id>234962</id>
    <revision>
      <id>4616559</id>
      <parentid>3631780</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T20:06:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616559</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12454" sha1="gpoqk05vgmk8j7vasm7td9pt0r3ab8t" xml:space="preserve">{{prettyurl|Jayan Cherthala}}
{{Infobox person
| name                = ജയൻ ചേർത്തല
| image               =Jayan Cherthala Actor.jpg
| caption             = ജയൻ ചേർത്തല
| image_size          = 180px
| birth_name          = ജയൻ
| other_names         = 
| birth_date          = 
| birth_place         = [[ചേർത്തല]] [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]] {{flagicon|India}}
| death_date          = 
| death_place         = 
| nationality         = {{IND}}
| occupation          = നടൻ, [[അഭിനേതാവ്|ചലച്ചിത്രനടൻ.]]
| years_active        = 2000 മുതൽ
| known_for           = സീരിയൽ നടൻ, ചലച്ചിത്രനടൻ, ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റ്
| website             =  
}}

ടെലിവിഷൻ പരമ്പരകളിലൂടെ മലയാളചലച്ചിത്രവേദിയിലെത്തിയ '''ജയൻ ചേർത്തല''', [[ആലപ്പുഴ]] ജില്ലയിലെ [[ചേർത്തല]] താലൂക്കിലെ [[തണ്ണീർമുക്കം]] എന്ന കായലോരഗ്രാമത്തിൽ കുന്നത്തുവീട്ടിൽ രവീന്ദ്രനാഥൻ നായരുടേയും സരളാ ഭായിയുടേയും മകനായി ജനിച്ചു.

ആദ്യം സൂര്യ ടി.വി.യിലും തുടർന്ന് ഏഷ്യാനെറ്റ് ചാനലിലുമായി സംപ്രേഷണംചെയ്ത 'എന്റെ മാനസപുത്രി' എന്ന പരമ്പരയിലെ 'തോബിയാസ്' എന്ന കഥാപാത്രം ടെലിവിഷൻ പ്രേക്ഷകരുടെയിടയിൽ മികച്ച അഭിപ്രായംനേടി. 2001ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[കാക്കി നക്ഷത്രം]] ആണ് ആദ്യ ചലച്ചിത്രം. എന്നാൽ  2005ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[ചന്ദ്രോത്സവം]] ആണ് ഒരു അഭിനേതാവെന്നനിലയിൽ ജയന് പ്രേക്ഷകശ്രദ്ധ നേടിക്കൊടുത്തത്.

== കലാജീവിതം ==

ദൂരദർശനു വേണ്ടി ഉല്ലാസ് സുകുമാർ സംവിധാനം ചെയ്ത 'വലയത്തി'ലൂടെയാണ്&lt;ref name=&quot;mathrubhumi.com&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/online/php/print.php?id=596010 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-03-04 |archive-date=2010-11-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101107091528/http://www.mathrubhumi.com/online/php/print.php?id=596010 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; സീരിയൽ രംഗത്തേക്കു ജയൻ ചുവടു വച്ചത്. തുടർന്ന് ഡിക്ടറ്റീവ് ആനന്ദ്, സ്വപ്നം, അമ്മ മനസ്സ്, മേഘം, ഓമനത്തിങ്കൾപക്ഷി തുടങ്ങി വിവിധ സീരിയലുകളിൽ തിരക്കായി. സതീഷ് ശങ്കർ സംവിധാനം ചെയ്ത 'എന്റെ മാനസപുത്രി'യിലെ തോബിയാസ് എന്ന വില്ലൻ കഥാപാത്രം ജയനിലെ അഭിനയശേഷി പുറത്തുകൊണ്ടുവന്നു. ആജാനുബാഹുവായ ജയന്റെ 'തോബിയാസ്' മലയാളികളുടെ സ്വീകരണമുറികളിൽ നിറഞ്ഞാടി.
:നിരവധി മലയാളചിത്രങ്ങളിൽ വില്ലൻ കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ച ജയൻ [[മാന്ത്രികൻ]] എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ ഹാസ്യ കഥാപാത്രമായും വെള്ളിത്തിരയിലെത്തി.അൻപതിലധികം ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു കഴിഞ്ഞ ജയൻ നൂറിലധികം ചിത്രങ്ങളിൽ ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റ് ആയും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട് &lt;ref name=&quot;week.manoramaonline.com&quot;&gt;http://week.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/home.do?thisPage=%2Fep%2Fmmtv%2Fcontent%2FmmtvPrintArticle.jsp%3FBV_ID%3D%2540%2540%2540%26com.broadvision.session.new%3DYes%26language%3Dmalayalam%26contentOID%3D12542257&lt;/ref&gt;.

== അംഗീകാരങ്ങൾ ==

2008ൽ ദുബായിൽ ഏർപ്പെടുത്തിയ അമ്മ അവാർഡ്, അതേവർഷം തന്നെ ഏഷ്യാനെറ്റ് അവാർഡ്, 2009ലെ അടൂർഭാസി അവാർഡ്, ക്രിട്ടിക്സ് അവാർഡ്, മികച്ച സഹനടനുള്ള അവാർഡ് എന്നീ അംഗീകാരങ്ങളും ഈ നടന് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref name=&quot;mathrubhumi.com&quot;/&gt;.
== ജയൻ ചേർത്തല അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; 
|-
! width=&quot;5%&quot; | നം.
! width=&quot;25%&quot; | ചലച്ചിത്രം
! width=&quot;10%&quot; | വർഷം
! width=&quot;20%&quot; | സംവിധാനം
! width=&quot;35%&quot; | പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ
|-
| 1 || [[കാക്കി നക്ഷത്രം]] || 2001 ||വിജയ് പി. നായർ ||[[നിഷാന്ത് സാഗർ]], [[ചാർമ്മിള]]
|-
| 2 || [[ചന്ദ്രോത്സവം]] || 2005 || [[രഞ്ജിത്ത്]] ||[[മോഹൻ ലാൽ]], [[മീന]] 
|-
| 3 || [[മയൂഖം]] || 2005 ||[[ഹരിഹരൻ (സംവിധായകൻ)|ഹരിഹരൻ]]|| [[സൈജു കുറുപ്പ്]], [[മംമ്ത മോഹൻദാസ്]]
|-
| 4 || [[അണ്ണൻ തമ്പി]]  || 2006 || അൻ‌വർ റഷീദ് || [[മമ്മൂട്ടി]], [[സിദ്ധിക്ക്]], [[ഗോപിക]]
|-
| 5 || [[പ്രജാപതി]] || 2006 || [[രഞ്ജിത്ത്]]  || [[മമ്മൂട്ടി]] , [[അദിതി റാവു]]
|-
| 6 || [[പരുന്ത്]] || 2008 || [[എം പദ്മകുമാർ]] || [[മമ്മൂട്ടി]], [[ലക്ഷ്മി റായ്]]
|-
| 7 || [[രൌദ്രം]] || 2008 || രെൺജി പണിക്കർ || [[മമ്മൂട്ടി]], [[രാജൻ പി. ദേവ്]], മഞ്ജു
|-
| 8 || [[ലക്കി ജോക്കേഴ്സ് ]]&lt;ref&gt;http://www.mathrubhumi.com/movies/welcome/printpage/151529/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; || 2011 || സുനിൽ || [[അനൂപ് മേനോൻ]] , അജ്മൽ, മീനാക്ഷി
|-
| 9 || [[ബോംബെ മാർച്ച് 12]] || 2011 || [[ബാബു ജനാർദ്ദനൻ‍]]  || [[മമ്മൂട്ടി]], [[ലാൽ]], [[റോമ]],[[ഉണ്ണി മുകുന്ദൻ]]
|-
| 10 || [[കൊട്ടാരത്തിൽ കുട്ടിഭൂതം]] || 2011 || കുമാർ നന്ദ, ബഷീർ  || [[മുകേഷ്]], [[ഷീല]], [[ഗിന്നസ് പക്രു]],[[ജഗതി ശ്രീകുമാർ]]
|-
| 11 || [[ബ്യൂട്ടിഫുൾ]] || 2011 || [[വി. കെ. പ്രകാശ്]]  || [[അനൂപ് മേനോൻ]], [[ജയസൂര്യ]], [[മേഘന രാജ്]],[[തെസ്‌നിഖാൻ]]
|-
| 12 || [[ദ കിംഗ് ആൻഡ് ദ കമ്മീഷണർ]] &lt;ref&gt;http://www.madhyamam.com/news/159807/120327&lt;/ref&gt;|| 2012 || [[ഷാജി കൈലാസ്]]  || [[മമ്മൂട്ടി]], [[സുരേഷ്‌ ഗോപി]], [[സംവൃത സുനിൽ]]
|-
| 13 || [[സിംഹാസനം (ചലച്ചിത്രം)|സിംഹാസനം]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.indiavisiontv.com/2012/03/30/54323.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-04-21 |archive-date=2012-06-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120614194310/http://www.indiavisiontv.com/2012/03/30/54323.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; || 2012 || [[ഷാജി കൈലാസ്]] || [[പൃഥ്വിരാജ്]], [[സായികുമാർ]], വന്ദന
|-
| 14 || [[മല്ലൂസിംഗ്]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/movies/malayalam/230133/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-04-21 |archive-date=2012-01-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120106112052/http://www.mathrubhumi.com/movies/malayalam/230133 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; || 2012 || [[വൈശാഖ്]] || [[ഉണ്ണി മുകുന്ദൻ]], [[കുഞ്ചാക്കോ ബോബൻ]], [[സംവൃത സുനിൽ]]
|-
| 15 || [[മാന്ത്രികൻ]] &lt;ref name=&quot;week.manoramaonline.com&quot;/&gt; || 2012 || അനിൽ || [[ജയറാം]], പൂനം ബജ്‌വ
|-
| 16 || [[ഒരു യാത്രയിൽ]] || 2012 || [[മേജർ രവി]], [[പ്രിയനന്ദനൻ]], രാജേഷ് അമനകര, വിനോദ് വിജയൻ, മാത്യൂസ്  || ജയൻ ചേർത്തല, സുരഭി, [[ലക്ഷ്മി ഗോപാലസ്വാമി]]
|-
| 17 || [[ഹൈഡ് ആന്റ് സീക്ക്]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/movies/malayalam/322726/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-04-21 |archive-date=2012-12-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121222094854/http://www.mathrubhumi.com/movies/malayalam/322726/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; || 2012 || അനിൽ || [[മുകേഷ്]], നടാഷ, 
|-
| 18 || [[കാശ്]] || 2012 || സുജിത് സജിത് || [[രാജീവ് പിള്ള]], [[ഗീതാ വിജയൻ]]
|-
| 19 || [[നത്തോലി ഒരു ചെറിയ മീനല്ല]] || 2013 || [[വി കെ പ്രകാശ്]] || [[ഫഹദ് ഫാസിൽ]], [[റിമ കല്ലിങ്കൽ]], [[കമാലിനി മുഖർജീ]]
|-
| 20 || [[പോക്കറ്റ് ലവർ]] || 2013 || [[സാജു എഴുപുന്ന]] || [[വിഷ്ണു മോഹൻ]], മാളവിക, [[ടിനു ടോം]]
|-
| 21 || [[സെല്ലുലോയ്ഡ്]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/movies/malayalam/337363/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-04-21 |archive-date=2013-02-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130214212521/http://www.mathrubhumi.com/movies/malayalam/337363/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; || 2013 || [[കമൽ]]  || [[പൃഥ്വിരാജ്]], [[മംമ്ത മോഹൻദാസ്]]
|-
| 22 || [[റോമൻസ്]] || 2013 || ബോബൻ സാമുവൽ || [[കുഞ്ചാക്കോ ബോബൻ]], [[ബിജു മേനോൻ]], നിവേദ തോമസ്
|-
| 23 || [[കമ്മത്ത് &amp; കമ്മത്ത്|പ്രോപ്രൈറ്റേഴ്സ് കമ്മത്ത് &amp; കമ്മത്ത് ‌]] &lt;ref&gt;http://www.mangalam.com/cinema/location/16453{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;|| 2013 || തോംസൺ || [[മമ്മൂട്ടി]], [[ദിലീപ്]], [[റിമ കല്ലിങ്കൽ]]
|-
|}

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist|2}}

[[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള ടെലിവിഷൻ നടന്മാർ]]</text>
      <sha1>gpoqk05vgmk8j7vasm7td9pt0r3ab8t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചുക്കും ഗെക്കും</title>
    <ns>0</ns>
    <id>251232</id>
    <revision>
      <id>4616528</id>
      <parentid>3631303</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:41:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616528</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6870" sha1="pi435fvbu9bxeh43ygc0iblt4xhlh6n" xml:space="preserve">{{PU|Chuk and Gek}}
{{ Infobox book
| name           = ചുക്കും ഗെക്കും
| image          = [[File:Chuk and Gek cover (English).jpg|200px|alt=Cover]]
| caption  = Cover of ''Chuk and Gek''
| author         = [[അർക്കാദി ഗൈദർ]]
| title_orig     = Чук и Гек
| translator     = ലിയോനാർഡ് സ്റ്റോക്ക് ലിറ്റ്സ്കി 
| illustrator    = 
| cover_artist   = 
| country        = [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ]]
| language       = [[റഷ്യൻ ഭാഷ|റഷ്യൻ]]
| series         = 
| subject        = 
| genre          = [[ബാലസാഹിത്യം]]
| publisher      =[[പ്രോഗ്രസ്സ് പബ്ലിഷേഴ്സ്]], [[മോസ്കോ]]
| pub_date       = 
| media_type     = അച്ചടി
| pages          = 
| awards         = 
| isbn           = 
| oclc           = 
| congress       = 
| preceded_by    = 
| followed_by    = 
| wikisource     = 
}}

റഷ്യൻ കഥാകാരനായ '''[[അർക്കാദി ഗൈദർ]]''' രചിച്ച കുട്ടികൾക്കുള്ള ഒരു കഥയാണ് &quot;'''ചുക്കും ഗെക്കും'''&quot; (Chuk and Gek).1939 ൽ ആണ് ഈ കൃതി രചിയ്ക്കപ്പെട്ടത്. 

==കഥാസാരം==
[[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ|സോവിയറ്റ് റഷ്യയിലെ]]  [[മോസ്കോ]] നഗരത്തിലാണ് കുസൃതികളായ ചുക്, ഗെക് ഇവർ അമ്മയോടൊപ്പം താമസിയ്ക്കുന്നത്. അവരുടെ അച്ഛനായ സെര്യോഗിൻ വളരെദൂരെ [[സൈബീരിയ|സൈബീരിയയിലുള്ള]] തൈഗയിൽ ഗവേഷണസംബന്ധമായ ജോലിയിലേർപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നയാളാണ്. പുതുവത്സരം അടുക്കാറായപ്പോൾ സെര്യോഗിൻ തന്റെ ഭാര്യയെയും കുട്ടികളെയും കാണാൻ അതിയായി ആഗ്രഹിച്ച്  അവരെ തന്റെ ജോലിസ്ഥലത്തേയ്ക്ക് ക്ഷണിച്ചുകൊണ്ട് അവർക്ക് ഒരു കമ്പിസന്ദേശം തയ്യാറാക്കി അയയ്ക്കുന്നു. ഈ സന്ദേശം ലഭിച്ച സെര്യോഗിൻ കുടുംബം ആഹ്ലാദത്തോടെ യാത്രയ്ക്കു തയ്യാറെടുക്കുന്നു.

എന്നാൽ സെര്യോഗിൻ തന്റെ അസൗകര്യം കാണിച്ച്  വീണ്ടും ഒരു കമ്പി കുടുംബത്തിനു അയയ്ക്കുന്നു. ഈ കമ്പി  ചുക്കും, ഗെക്കും തമ്മിലുണ്ടായ ശണ്ഠയ്ക്കിടയിൽ കളഞ്ഞുപോകുന്നു. എന്നാൽ ഈ വിവരം അവർ അമ്മയോട് പറയുന്നില്ല. കളഞ്ഞുപോയ കമ്പിസന്ദേശത്തിലെ ഉള്ളടക്കത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാതെ യാത്രപുറപ്പെട്ട അമ്മയും  കുട്ടികളും രണ്ടു ദിവസത്തെ ദീർഘമായ തീവണ്ടിയാത്രയും മഞ്ഞിലൂടെയുള്ള ദുഷ്കരമായ സവാരിയ്ക്കും ശേഷം ഭർത്താവിന്റെ ജോലിസ്ഥലത്തെ ക്യാമ്പിൽ എത്തുന്നു. എന്നാൽ  ചുക്കിന്റെയും ഗെക്കിന്റേയും അച്ഛനായ സെര്യോഗിനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹപ്രവർത്തകരും ജോലിസംബന്ധമായി പത്തു ദിവസത്തേയ്ക്ക് മറ്റൊരു സ്ഥലത്തേയ്ക്കു പോയ വിവരം ഒരു ഗാർഡ് അവരോട് വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. പത്തുദിവസം തള്ളിനീക്കുന്നതിനു മതിയായ ഭക്ഷണമോ മറ്റു സൗകര്യങ്ങളോ ആ സ്ഥലത്തു തത്കാലം ലഭ്യവുമല്ല,മാത്രമല്ല അവിടെ വന്യജീവികളുടെ ശല്യവുമുണ്ട്. ആ ദിവസങ്ങളിൽ സെര്യോഗിന്റെ ഭാര്യയും, കുട്ടികളായ ചുക്കും ഗെക്കും അവിടെ ദിനരാത്രങ്ങൾ കഴിച്ചുകൂട്ടുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ്  ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഗൈദർ വിവരിയ്ക്കുന്നത്.

ഇവാൻ ലുകിൻസ്കി സംവിധാനം ചെയ്ത ഈ കൃതിയെ ആധാരമാക്കിയുള്ള ചലച്ചിത്രരൂപം 1953 ൽ പുറത്തുവന്നു.&lt;ref&gt;[http://www.imdb.com/title/tt0045627/ imdb: Chuk and Gek (1953) ''&quot;Chuk i Gek&quot; (original title)'']&lt;/ref&gt;

ഇതിന്റെ  മലയാളഭാഷാന്തരം ലഭ്യമാണ്.  &lt;ref&gt;[http://buy.mathrubhumi.com/books/mathrubhumi/children/'s-literature/bookdetails/374/chukkum-gekkum മാതൃഭൂമി ബുക്ക്‌സ് ISBN : 81-8264-068-7]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറംകണ്ണികൾ==
*[http://www.booksofsovietunion.blogspot.com/ Those old books of Soviet Union (സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ ആ പഴയ പുസ്തകങ്ങൾ)  ]
*{{IMDb name|0301469|name=Arkady Gaidar}}
* [http://www.sovlit.com/bios/gaidar.html Gaidar, A.P. - SovLit.com - Encyclopedia of Soviet Authors&lt;!-- bot-generated title --&gt;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111211173228/http://www.sovlit.com/bios/gaidar.html |date=2011-12-11 }} at www.sovlit.com

[[വർഗ്ഗം:ബാലസാഹിത്യകൃതികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:റഷ്യൻ സാഹിത്യം]]
[[വർഗ്ഗം:റഷ്യൻ ബാലസാഹിത്യ കൃതികൾ]]</text>
      <sha1>pi435fvbu9bxeh43ygc0iblt4xhlh6n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജി - 20</title>
    <ns>0</ns>
    <id>259969</id>
    <revision>
      <id>4616570</id>
      <parentid>4605358</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:44:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616570</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37031" sha1="q8xk8n8nm8lvhvpyro0u1kt7gcrvjlq" xml:space="preserve">{{Infobox organization
| name                = ജി 20&lt;br&gt;ജി 20 രാജ്യങ്ങളുടെ കൂട്ടായ്മ 
| image               = 
| image_border        = 
| size                = 
| caption             = 
| map                 = G20 2023 map.svg
| msize               = 450px
| mcaption            = {{Legend|#FE6F5E| ജി 20 അംഗ രാജ്യങ്ങൾ}}
{{Legend|#B284BE|യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലൂടെ പ്രതിനിധീകരിക്കപ്പെടുന്ന രാജ്യങ്ങൾ}}
{{Legend|#90BE84|ആഫ്രിക്കൻ  യൂണിയനിലൂടെ പ്രതിനിധീകരിക്കപ്പെടുന്ന രാജ്യങ്ങൾ }}
{{Legend|#EFCC00|സ്ഥിരം ക്ഷണിതാവ്, [[സ്പെയിൻ]]}}
| motto               = 
| formation           = {{Start date and age|1999|9|26|df=y|p=y}}&lt;br&gt;{{Start date|2008|df=yes}} ([[രാഷ്ട്രത്തലവൻ]]/[[ഭരണ തലവൻ]] സമ്മേളനങ്ങൾ)
| type                = 
| status              = 
| purpose             = ആഗോള സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലെ പ്രധാന പ്രശ്‌നങ്ങൾ ചർച്ച ചെയ്യുന്നതിന് വ്യാവസായിക, വികസ്വര സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥകളെ ഒരുമിച്ച് കൊണ്ടുവരിക .&lt;ref name=&quot;g20faq&quot;&gt;[http://www.g20.org/about_faq.aspx#5_What_are_the_criteria_for_G-20_membership &quot;FAQ #5: What are the criteria for G-20 membership?&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090216194340/http://g20.org/about_faq.aspx#5_What_are_the_criteria_for_G-20_membership |date=16 February 2009 }}. G20.org. Retrieved 21 February 2013.&lt;/ref&gt;
| headquarters        = 
| location            = 
| region_served       = 
| membership          = {{Collapsible list
|titlestyle = background:transparent;line-height:normal;text-align:left;font-weight:normal;
|title = 21 അംഗങ്ങൾ {{efn|19 രാജ്യങ്ങളും [[യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ|യൂറോപ്യൻ യൂണിയനും]] (EU).}}
|{{ARG}} || {{AUS}} || {{BRA}} || {{CAN}} || {{CHN}} ||{{FRA}} || {{GER}} || {{IND}} || {{INA}} || {{ITA}} || {{JPN}} || {{MEX}} || {{RUS}} || {{KSA}} || {{RSA}} || {{KOR}} || {{TUR}} || {{GBR}} || {{USA}} || {{flag|African Union}}|| {{nowrap|{{EU}}}}|| 
}}
| leader_title        = അധ്യക്ഷൻ (ഔദ്യോഗികസ്ഥാനം വഹിക്കുന്ന)
| leader_name         = [[ലൂയിസ് ഇനാസിയോ ലുല ഡാ സിൽവ|ലുല ഡാ സിൽവ]], ബ്രസീലിന്റെ രാഷ്ടപതി
| main_organ          = 
| affiliations        = 
| num_staff           = 
| num_volunteers      = 
| website             = https://g20.org/
}}

ലോകത്തെ വ്യാവസായികമായി വികസിച്ചതും ഉയർന്നുവരുന്നതുമായ പ്രമുഖ രാജ്യങ്ങളുടെ കൂട്ടായ്മയാണ്  '''ജി-20'''. ജി-20 നിലവിൽ വന്നത് 1999 സെപ്റ്റംബർ 26നാണ്. പേരിൽ ഇരുപതെങ്കിലും അതിലധികം രാജ്യങ്ങളുണ്ട് ഇതിൽ. പത്തൊൻപത് രാജ്യങ്ങളും പിന്നെ യൂറോപ്യൻ യൂണിയനും ആഫ്രിക്കൻ യൂണിയനും ചേർന്നതാണ് ഈ ഗ്രൂപ്പ്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=G20 Summit 2023: ജി20 ഉച്ചകോടിക്ക് പ്രൗഢോജ്വല തുടക്കം; ആഫ്രിക്കൻ യൂണിയന് സ്ഥിരാംഗത്വം; വേദിയിലും 'ഭാരത്' |url=https://malayalam.news18.com/news/india/g20-summit-2023-pm-narendra-modi-delivers-opening-speech-welcomes-african-union-as-permanent-member-rv-624656.html |website=News 18 Malayalam |accessdate=9 സെപ്റ്റംബർ 2023 |archive-date=2023-09-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230909093620/https://malayalam.news18.com/news/india/g20-summit-2023-pm-narendra-modi-delivers-opening-speech-welcomes-african-union-as-permanent-member-rv-624656.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ലോകജനസംഖ്യയുടെ 65 ശതമാനം ഈ രാജ്യങ്ങളിലാണ്. ലോക ജി.ഡി.പി.യുടെ 85 ശതമാനവും കച്ചവടത്തിന്റെ 75 ശതമാനവും കൈയാളുന്നത് ഈ ഗ്രൂപ്പിലെ രാജ്യങ്ങളാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് ഈ ഗ്രൂപ്പിന്റെ തീരുമാനങ്ങൾ ലോകത്തിന്റെ ഭാവി നിർണയിക്കുന്നതിൽ മുഖ്യ ശക്തിയാവുന്നത്.&lt;ref name=&quot;mathrubhumi.com&quot;&gt;https://www.mathrubhumi.com/social/news/g20-summit-2022-1.8048654&lt;/ref&gt;

==ചരിത്രം==
1999-ൽ കിഴക്കനേഷ്യാ സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിക്കാലത്ത് രൂപവത്‌കരിക്കപ്പെട്ട ഈ കൂട്ടായ്മയുടെ പ്രാഥമികലക്ഷ്യം ലോക സാമ്പത്തികമേഖലയെ തകിടംമറിയാതെ തുഴഞ്ഞുകൊണ്ടുപോവുക എന്നതായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;mathrubhumi.com&quot;/&gt; അംഗരാജ്യങ്ങളിലെ ധനകാര്യ മന്ത്രിമാരും സെൻട്രൽ ബാങ്ക് തലവന്മാരുമായിരുന്നു ആ സമയത്ത് പ്രതിനിധികളായുണ്ടായിരുന്നത്. അടുത്ത ഒൻപതുവർഷം പൊടിപിടിച്ചുകിടന്ന ഈ കൂട്ടായ്മ വീണ്ടും സജീവമാകുന്നത് 2008-ലാണ്.&lt;ref name=&quot;mathrubhumi.com&quot;/&gt; ലോകം മറ്റൊരു സാമ്പത്തികപ്രതിസന്ധി അഭിമുഖീകരിച്ച വർഷമായിരുന്നു അത്. ധനകാര്യ മന്ത്രിമാരും സെൻട്രൽ ബാങ്ക് തലവന്മാരുമായിരുന്നു ആ സമയത്ത് പ്രതിനിധികളായുണ്ടായിരുന്നത്. അടുത്ത ഒൻപതുവർഷം പൊടിപിടിച്ചുകിടന്ന ഈ കൂട്ടായ്മ വീണ്ടും സജീവമാകുന്നത് 2008-ലാണ്. ലോകം മറ്റൊരു സാമ്പത്തികപ്രതിസന്ധി അഭിമുഖീകരിച്ച വർഷമായിരുന്നു അത്. ധനകാര്യമന്ത്രിമാർക്ക് പകരം രാഷ്ട്രത്തലവന്മാർത്തന്നെ നേരിട്ട് പങ്കെടുക്കുന്ന ഒരു വേദിയാവുന്നത് ആ വർഷമാണ്. പിന്നീടിങ്ങോട്ട് കഴിഞ്ഞ ഒന്നരപ്പതിറ്റാണ്ടിനിടയിൽ ജി 20 വലിയ കൂട്ടായ്മയായി പരിണമിച്ചു. കേവലം സാമ്പത്തികമേഖലയ്ക്കപ്പുറം ലോകസുരക്ഷ, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ, ഊർജസുരക്ഷ, പരിസ്ഥിതി, പൊതുജനാരോഗ്യം തുടങ്ങി സ്റ്റാർട്ടപ്പുവരെ ചർച്ചചെയ്യുന്ന വേദിയായി ഈ സംഘടന വളർന്നു. സ്ഥിരം ആസ്ഥാനമില്ല എന്നതാണ് ഈ ഗ്രൂപ്പിന്റെ മറ്റൊരു പ്രത്യേകത. പ്രസിഡൻസി ഓരോവർഷം ഓരോ രാജ്യങ്ങളിലേക്കായി തിരിഞ്ഞുവരും.&lt;ref name=&quot;mathrubhumi.com&quot;/&gt; 2023 ഡൽഹിയിൽ നടക്കുന്ന ജി20 ഉച്ചകോടിയിൽ രാജ്യാന്തര നാണ്യനിധിയുടെയും (ഐഎംഎഫ്) ലോകബാങ്കിന്റെയും പരിഷ്കാരങ്ങൾക്കായി നിലകൊള്ളുമെന്നു യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ജോ ബൈഡൻ. വികസ്വര രാജ്യങ്ങളെ കൂടുതൽ നന്നായി സേവിക്കുന്നതിനായി ഈ രണ്ടു സ്ഥാപനങ്ങളും ഇനിയും മാറണമെന്നാണു നിലപാടെന്നു വൈറ്റ് ഹൗസ് വ്യക്തമാക്കി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2023/08/23/joe-biden-to-push-imf-world-bank-reforms-at-g20-meet-in-india-next-month.html|title=ജി20 ഉച്ചകോടിയിൽ ഐഎംഎഫ്, ലോകബാങ്ക് പരിഷ്കരണത്തിന് ബൈഡൻ; ലക്ഷ്യം ചൈന?|access-date=2023-08-23}}&lt;/ref&gt;

===തലവന്മാർ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
!അംഗങ്ങൾ 
!നേതാവ് 
!ധനകാര്യ വകുപ്പ്
!വകുപ്പ് മന്ത്രി
!കേന്ദ്ര ബാങ്ക്
!കേന്ദ്ര ബാങ്ക് ഗവർണ്ണർ
|-
| {{Flag|അർജന്റീന}}
|[[ആൽബർട്ടോ ഫെർണാണ്ടസ്]]
|സാമ്പത്തിക മന്ത്രി
|[[സെർഗിയോ മാസാ]]
|[[അർജന്റീനയുടെ കേന്ദ്ര ബാങ്ക്]]
|[[മിഗുവേൽ എയ്ഞ്ചേൽ പേസ്‌കെ]]
|- 
| {{Flag|ഓസ്ട്രേലിയ}}
|[[ആൻ്റണി ആൽബനീസ്]]
|ട്രഷറർ 
|[[ജിം ചാൽമേഴ്‌സ്]]
|[[ഓസ്‌ട്രേലിയൻ റിസർവ് ബാങ്ക്]]
|[[ഫിലിപ്പ് ലോവെ]]
|-
| {{Flag|ബ്രസീൽ}}
|[[ലൂയിസ് ഇനാസിയോ ലുല ഡാ സിൽവ|ലുല ഡാ സിൽവ]]
|സാമ്പത്തിക മന്ത്രി
|[[ഫെർണാണ്ടോ ഹദ്ദാദ്]]
|[[ബ്രസീലിന്റെ കേന്ദ്ര ബാങ്ക്]]
|[[റോബെർട്ടോ കംപോസ്‌ നെറ്റോ]]
|-
| {{Flag|കാനഡ}}
|[[ജസ്റ്റിൻ ട്രൂഡോ]]
|[[ധനകാര്യ മന്ത്രി]]
|[[ക്രിസ്‌റ്റിയ ഫ്രീലാൻഡ്]]
|[[ബാങ്ക് ഓഫ് കാനഡ]]
|[[റ്റിഫ് മക്കലേം]]
|-
| {{Flag|ചൈന}}
|[[ഷി ജിൻപിങ്]]&lt;ref&gt;{{cite web |url =https://www.hindustantimes.com/world-news/china-president-xi-jinping-not-coming-for-g-20-premier-li-qiang-takes-his-place-101693497569775-amp.html |title = President Xi not coming for G 20, Premier Li takes his place|date= 2023-09-01|website =Hindustan Times}}&lt;/ref&gt;&lt;br/&gt;[[ലി ക്വിയാങ്]]&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.brecorder.com/news/40261405|title=China Premier Li Qiang to attend G20 Sept 9-10|work=Business Recorder|date=2023-09-04}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.devdiscourse.com/article/headlines/2580876-china-premier-li-qiang-to-attend-g20-sept-9-10---foreign-ministry|title=China Premier Li Qiang to attend G20 Sept 9-10 - foreign ministry|work=Devdiscourse|date=2023-09-04}}&lt;/ref&gt;
|ധനകാര്യ മന്ത്രി
|[[ലിയു കുങ്]]
|[[പീപ്പിൾസ് ബാങ്ക് ഓഫ് ചൈന]]
|[[പാൻ ഗോങ്‌ഷെങ്]]
|-
| {{Flag|ഫ്രാൻസ്}}
|[[ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോൺ]]
|സാമ്പത്തിക മന്ത്രി
|[[ബ്രൂണോ ലെ മെയർ]]
|[[ബാങ്ക് ഓഫ് ഫ്രാൻസ്]]
|{{nowrap|[[ഫ്രാൻകോയിസ് വില്ലേറോയ്]]}}
|-
| {{Flag|ജർമ്മനി}}
|[[ഓലാഫ് ഷോൾസ്‌]]
|ധനകാര്യ മന്ത്രി
|[[ക്രിസ്റ്റിൻ ലിൻഡ്‌നെർ]]
|[[ഡോയ്ച്ച ബുണ്ടസ്ബാങ്ക്]]
|[[ജോഹാകിം നഗേൽ]]
|-
| {{Flag|ഇന്ത്യ}}
|[[നരേന്ദ്ര മോദി]]
|[[ഇന്ത്യൻ ധനകാര്യ മന്ത്രി|ധനകാര്യ മന്ത്രി]]
|[[നിർമ്മല സീതാരാമൻ]]
|[[ഭാരതീയ റിസർവ് ബാങ്ക്]]
|[[ശക്തികാന്ത ദാസ്]]
|-
| {{Flag|ഇന്തോനേഷ്യ}}
|[[ജോക്കോ വിഡൊഡൊ]]
|ധനകാര്യ മന്ത്രി
|[[ശ്രീ മൂല്യാണി]]
|[[ബാങ്ക് ഇന്തോനേഷ്യ]]
|[[പെറി വർജിയോ]]
|-
| {{Flag|ഇറ്റലി}}
|[[ജോർജിയ മേലോണി]]
|സാമ്പത്തിക ധനകാര്യ മന്ത്രി
|[[ജിൻകാർലോ ജോർഗെറ്റി]]
|[[ബാങ്ക് ഓഫ് ഇറ്റലി]]
|[[ഇഗ്‌നാസിയോ വിസ്കോ]]
|-
| {{Flag|ജപ്പാൻ}}
|[[ഫുമിയോ കിഷിദ]]
|ധനകാര്യ മന്ത്രി
|[[ഷുനിച്ചി സുസൂക്കി]]
|[[ബാങ്ക് ഓഫ് ജപ്പാൻ]]
|[[കസുഒ ഈധാ]]
|-
| {{Flag|മെക്സിക്കോ}}
|[[ആൻഡ്രെ മാനുവൽ ലോപ്പസ് ഒബ്രദോർ]]
|സെക്രട്ടറി ഓഫ് ഫിനാൻസ് ആൻഡ് പബ്ലിക് ക്രെഡിറ്റ്
|[[റോഗേലിയോ റാമിറെസ് ഡി ലാ ഓ]]
|[[ബാങ്ക് ഓഫ് മെക്സിക്കോ]]
|വിക്റ്റോറിയ റോഡ്രിഗസ് സിജ
|-
| {{Flag|റഷ്യ}}
|[[വ്ലാദിമിർ പുടിൻ]]
|ധനകാര്യ മന്ത്രി
|[[ആൻറ്റോൺ സില്ആനോവ്]]
|[[ബാങ്ക് ഓഫ് റഷ്യ]]
|[[എൽവീറാ നബിഉല്ലിനാ]]
|-
| {{Flag|സൗദി അറേബ്യ}}
|[[സൽമാൻ ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌]]
|ധനകാര്യ മന്ത്രി
|[[മുഹമ്മദ് അൽ ജാഥാൻ]]
|[[സൗദി കേന്ദ്ര ബാങ്ക്]]
|[[ഫഹദ് അല്മുബാറക്]]
|-
| {{Flag|ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക}}
|[[സിറിൽ റമഫോസ]]
|ധനകാര്യ മന്ത്രി
|[[ഇനോക്‌ ഗോഡോങ്‌വാന]]
|[[ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ റിസർവ് ബാങ്ക്]]
|[[ലിസെട്ജ ഖനിയാഗോ]]
|-
| {{Flag|ദക്ഷിണ കൊറിയ}}
|[[യൂൻ സുക് യോൾ]]
|സാമ്പത്തിക ധനകാര്യ മന്ത്രി
|[[ചൂ കയൂങ് ഹോ]]
|[[ബാങ്ക് ഓഫ് കൊറിയ]]
|[[റീ ചാങ് യോങ്]]
|-
| {{Flag|തുർക്കി}}
|[[റെജപ് തയ്യിപ്‌ എർദ്വാൻ]]
|ട്രഷറി ധനകാര്യ മന്ത്രി
|[[മെഹമേത് സിംസെക്]]
|[[തുർക്കിയുടെ കേന്ദ്ര ബാങ്ക്]]
|[[ഹാഫിസ് ഗയെ ഏർക്കാൻ]]
|-
| {{Flag|യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം}}
|[[ഋഷി സുനക്]]
|[[ചാൻസലർ ഓഫ് ദി എക്സ്ചെക്കർ]]
|[[ജെറെമി ഹണ്ട്]] 
|[[ബാങ്ക് ഓഫ് ഇംഗ്ലണ്ട്]]
|[[ആൻഡ്രൂ ബെയ്‌ലി]]
|-
| {{Flag|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ}}
|[[ജോ ബൈഡെൻ]]
|ട്രഷറി സെക്രട്ടറി
|[[ജാനറ്റ് എല്ലൻ]]
|[[ഫെഡറൽ റിസർവ്]]
|[[ജെറോം പൗവെൽ]]
|-
| {{Flag|African Union}}
|[[അസാലി അസൗമാനി]] and [[മൂസ്സ ഫാക്കി]]
| സാമ്പത്തിക കാര്യാ കമ്മിഷണർ&lt;ref name=&quot;AU&quot; /&gt;
| വിക്ടർ ഹാരിസൺ&lt;ref name=&quot;AU&quot;&gt;{{cite web |title=About Economic Development, Integration and Trade |url=https://au.int/pt/taxonomy/term/1011 |access-date=2023-09-12 |archive-date=2023-10-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231021201153/https://au.int/pt/taxonomy/term/1011 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|[[ആഫ്രിക്കൻ കേന്ദ്ര ബാങ്ക്]] (നിലവിൽ വന്നിട്ടില്ല)
|TBA
|-
|{{nowrap|{{Flag|യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ}}}}&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Van Rompuy and Barroso to both represent EU at G20|url=https://euobserver.com/news/29713|website=EUobserver|date=19 March 2010|language=en|access-date=2020-05-19|archive-date=2020-12-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20201212045746/https://euobserver.com/news/29713|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|[[ചാൾസ് മിഷെൽ]] and&lt;br /&gt;[[ഉർസുല വോൺ ഡെർ ലെയ്ൻ]]
|സാമ്പത്തീക കമ്മിഷണർ
|[[പൗലോ ജന്റിലോണി]]
|[[യൂറോപ്പ്യൻ കേന്ദ്ര ബാങ്ക്]]
|[[ക്രിസ്റ്റീൻ ലെഗാർഡ്]]
|}

==ഉച്ചകോ‌ടികൾ==
* 2019 ൽ ജി-20യുടെ പതിനാലാമത് ഉച്ചകോടി ജൂൺ 28,29 തീയതികളിൽ ജപ്പാനിലെ ഒസാക്കയിൽ നടന്നു.
* 2020ൽ  ജി-20യുടെ പതിനഞ്ചാമത് ഉച്ചകോടി  നവംബർ 21,22 തീയതികളിൽ സൗദി അറേബിയയിലെ റിയാദിൽ നടന്നു.
* 2021ൽ  ജി-20യുടെ പതിനാറാമത്  ഉച്ചകോടി  ഒക്ടോബർ 30,31 തീയതികളിൽ ഇറ്റലിയിലെ റോമിൽ നടന്നു.   
* 2022ൽ ജി-20യുടെ പതിനേഴാമത് ഉച്ചകോടി നവംബർ 15,16 തീയതികളിൽ ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ബാലിയിൽ നടന്നു.
* 2023 ൽ ജി-20യുടെ പതിനെട്ടാമത് ഉച്ചകോടി സെപ്റ്റംബർ 9 ,10 തീയതികളിൽ ഇന്ത്യയിലെ ന്യൂ ഡെൽഹിയിൽ വെച്ചു  നടന്നു.

==വിമർശനങ്ങൾ==
==നിലവിലെ തലവന്മാർ==
&lt;center&gt;&lt;gallery widths=&quot;145px&quot;&gt;
File:Mensaje_de_fin_de_a%C3%B1o_del_Presidente_Alberto_Fern%C3%A1ndez_(cropped).jpg|{{flagicon|ARG}} '''[[Argentina]]'''&lt;br /&gt;[[Alberto Fernández]], [[President of Argentina|President]]
File:Anthony Albanese portrait (cropped).jpg|{{flagicon|AUS}} '''[[Australia]]'''&lt;br /&gt;[[Anthony Albanese]], [[Prime Minister of Australia|Prime Minister]]
File:Lula e Lira 2022 (cropped).jpg|{{flagicon|BRA}} '''[[Brazil]]'''&lt;br /&gt;[[Luiz Inácio Lula da Silva]], [[President of Brazil|President]]
File:Justin Trudeau March 2022.jpg|{{flagicon|CAN}} '''[[Canada]]'''&lt;br /&gt;[[Justin Trudeau]], [[Prime Minister of Canada|Prime Minister]]
File:Xi Jinping Sept. 19, 2012.jpg|{{flagicon|PRC}} '''[[China]]'''&lt;br /&gt;[[Xi Jinping]], [[President of the People's Republic of China|President]]
File:Зустріч Президента України з президентами Франції та Румунії, а також головами урядів Німеччини та Італії 76 (cropped).jpg|{{flagicon|FRA}} '''[[France]]'''&lt;br /&gt;[[Emmanuel Macron]], [[President of France|President]]
File:Olaf Scholz In March 2022.jpg|{{flagicon|GER}} '''[[Germany]]'''&lt;br /&gt;[[Olaf Scholz]], [[Chancellor of Germany (Federal Republic of Germany)|Chancellor]]
File:Prime Minister of India Narendra Modi.jpg|{{flagicon|IND}} '''[[India]]'''&lt;br /&gt;[[നരേന്ദ്ര മോദി]], [[Prime Minister of India|Prime Minister]]
File:Joko Widodo 2019 official portrait.jpg|{{flagicon|Indonesia}} '''[[Indonesia]]'''&lt;br /&gt;[[Joko Widodo]], [[President of Indonesia|President]]
File:Giorgia Meloni Official 2022 (cropped).jpg|{{flagicon|ITA}} '''[[Italy]]'''&lt;br /&gt;[[Giorgia Meloni]], [[Prime Minister of Italy|Prime Minister]]
File:Fumio Kishida 20211005 (cropped).jpg|{{flagicon|JPN}} '''[[Japan]]'''&lt;br /&gt;[[Fumio Kishida]], [[Prime Minister of Japan|Prime Minister]]
File:Reunión con el presidente electo y equipos de trabajo 6 (cropped).jpg|{{flagicon|MEX}} '''[[Mexico]]'''&lt;br /&gt;[[Andrés Manuel López Obrador]], [[President of Mexico|President]]
File:Vladimir Putin - 2006.jpg|{{flagicon|RUS}} '''[[Russia]]'''&lt;br /&gt;[[Vladimir Putin]], [[President of Russia|President]]
File:Salman of Saudi Arabia - 2020 (49563590728) (cropped).jpg|{{flagicon|Saudi Arabia}} '''[[Saudi Arabia]]'''&lt;br /&gt;[[Salman of Saudi Arabia|Salman Bin Abdul Azeez]], [[King of Saudi Arabia|King]]
File:2019 Sessão Plenária da XI Cúpula de Líderes do BRICS - 49065119826 (cropped).jpg|{{flagicon|South Africa}} '''[[South Africa]]'''&lt;br /&gt;[[സിറിൽ റമഫോസ]], [[President of South Africa|President]]
File:South Korea President Yoon Suk Yeol portrait.jpg|{{flagicon|South Korea}} '''[[South Korea]]'''&lt;br /&gt;[[Yoon Suk Yeol]], [[President of South Korea|President]]
File:Recep Tayyip Erdogan.PNG|{{flagicon|Turkey}} '''[[Turkey]]'''&lt;br /&gt;[[Recep Tayyip Erdoğan]], [[Prime Minister of Turkey|Prime Minister]]
File:Chancellor Rishi Sunak (cropped).jpg|{{flagicon|UK}} '''[[United Kingdom]]'''&lt;br /&gt;[[ഋഷി സുനക്]], [[Prime Minister of the United Kingdom|Prime Minister]]
File:Joe Biden presidential portrait.jpg|{{flagicon|USA}} '''[[United States]]'''&lt;br /&gt;[[ജോ ബൈഡെൻ]], [[President of the United States|President]]
File:Charles_Michel_(49467991288).jpg|{{flagicon|EU}} '''[[European Union]]'''&lt;br /&gt;[[Charles Michel]], [[President of the European Council]]
File:Official Portrait of Ursula von der Leyen.jpg|{{flagicon|EU}}  '''[[European Union]]'''&lt;br /&gt;[[Ursula von der Leyen]], [[President of the European Commission]]
&lt;/gallery&gt;&lt;/center&gt;

==അംഗ രാജ്യങ്ങളുടെ സ്ഥിതിവിവരകണക്കുകൾ ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:90%; line-height:1.5; text-align:right&quot;
|-
! അംഗം
! വ്യാപാരം&lt;!---Non-financial---&gt;&lt;br /&gt;{{nowrap|bil. USD}} (2021)&lt;ref name=&quot;WTO Trade&quot;&gt;{{cite web |title=WTO Stats |url=https://stats.wto.org/?idSavedQuery=062b87c0-a3cf-4395-ac1b-4e9bbc327ba9 |publisher=World Trade Organization |access-date=14 October 2022}}&lt;/ref&gt;
! [[List of countries by GDP (nominal)|{{nowrap|Nom. GDP}}]]&lt;br /&gt;{{nowrap|mil. USD}} (2022)&lt;ref name=&quot;IMF Data&quot;&gt;{{Cite web|title=World Economic Outlook Database October 2022|url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2022/October|access-date=2022-11-04|website=www.imf.org}}&lt;/ref&gt;
! [[List of countries by GDP (PPP)|{{nowrap|PPP GDP}}]]&lt;br /&gt;{{nowrap|mil. USD}} (2022)&lt;ref name=&quot;IMF Data&quot; /&gt;
! style=&quot;font-size:85%&quot; | [[List of countries by GDP (nominal) per capita|{{nowrap|Nom. GDP}} per capita]]&lt;br /&gt;USD (2022)&lt;ref name=&quot;WEO_2017_G19&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2021/October/weo-report?c=213,193,223,156,924,132,134,534,536,136,158,542,273,922,456,199,186,112,111,&amp;s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&amp;sy=2021&amp;ey=2021&amp;ssm=0&amp;scsm=1&amp;scc=0&amp;ssd=1&amp;ssc=0&amp;sic=0&amp;sort=country&amp;ds=.&amp;br=1|title=World Economic Outlook Database: GDP, GDP per capita, GDP PPP|date=October 2018|publisher=International Monetary Fund|access-date=2 April 2019}} (2016 GDP and GDP PPP numbers for Germany are IMF staff estimates.)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=WEO_2017_EU&gt;{{cite web|url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2021/October/weo-report?c=213,193,223,156,924,132,134,534,536,136,158,542,273,922,456,199,186,112,111,&amp;s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&amp;sy=2021&amp;ey=2021&amp;ssm=0&amp;scsm=1&amp;scc=0&amp;ssd=1&amp;ssc=0&amp;sic=0&amp;sort=country&amp;ds=.&amp;br=1|title=World Economic Outlook Database: GDP, GDP PPP, Population for EU countries|publisher=International Monetary Fund|date=April 2017|access-date=10 October 2017}} (2016 GDP and GDP PPP numbers for Belgium, Croatia, the Czech Republic, Denmark, Germany, Luxembourg, Slovakia, Slovenia, and Sweden are IMF staff estimates.)&lt;/ref&gt;
! style=&quot;font-size:85%&quot; | [[List of countries by GDP (PPP) per capita|{{nowrap|PPP GDP}} per capita]]&lt;br /&gt;USD (2022)&lt;ref name=&quot;IMF Data&quot; /&gt;
! [[Human Development Index|HDI]]&lt;br /&gt;(2021)
! ജനസംഖ്യ&lt;br /&gt;(2022)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/field/population/country-comparison|title=CIA Statistics|date=November 2022|website=CIA Statistics|access-date=4 November 2022|archive-date=2021-09-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20210901213913/https://www.cia.gov/the-world-factbook/field/population/country-comparison/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
! വിസ്തീർണം&lt;br /&gt;കിലോമീറ്റർ&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;
! [[യു.എൻ സെക്യൂരിറ്റി കൗൺസിൽ സ്ഥിരാംഗങ്ങൾ]]
! [[G4 nations|ജി-4 അംഗങ്ങൾ]]
! [[G-7|ജി-7 അംഗങ്ങൾ]]
! [[BRICS|ബ്രിക്‌സ് അംഗങ്ങൾ]]
! [[MIKTA]]
! [[Development Assistance Committee|DAC]]
! [[OECD]]
! [[Commonwealth of Nations|കോമൺവെൽത്ത് അംഗം]]
! [[Next 11|N11]]
! [[ഒപെക് അംഗം]]
! [[CIVETS]]
! [[International Monetary Fund|IMF]] സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ വർഗ്ഗീകരണം&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2017/01/weodata/groups.htm|title=World Economic Outlook Database: WEO Groups and Aggregates Information|publisher=International Monetary Fund|date=April 2017|access-date=10 October 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/faq.htm#q4b|title=World Economic Outlook: Frequently Asked Questions. Q. How does the WEO categorize advanced versus emerging market and developing economies?|publisher=International Monetary Fund|date=29 July 2017|access-date=10 October 2017}}&lt;/ref&gt;
|-
|{{left}} {{Flag|അർജന്റീന}}
| 141.1
| 630,698
| 1,207,228
| 13,622
| 26,074
| 0.842
| 46,300,000
| 2,780,400
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} ഉയർന്നു വരുന്നവ
|-
|{{left}} {{Flag|ഓസ്ട്രേലിയ}}
| 606.0
| 1,724,787
| 1,615,286
| 66,408
| 62,192
| 0.951
| 26,141,369
| 7,692,024
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} പുരോഗതി കൈവരിച്ചവ
|-
|{{left}} {{Flag|ബ്രസീൽ}}
| 515.5
| 1,894,708
| 3,782,763
| 8,857
| 17,684
| 0.754
| 217,240,060
| 8,515,767
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} ഉയർന്നു വരുന്നവ
|-
|{{left}} {{Flag|കാനഡ}}
| 1,011.6
| 2,200,352
| 2,240,390
| 56,794
| 57,827
| 0.936
| 38,743,000
| 9,984,670
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} പുരോഗതി കൈവരിച്ചവ
|-
|{{left}} {{Flag|ചൈന}}
| 6,052.5
| 18,321,197
| 30,074,380
| 12,970
| 21,291
| 0.768
| 1,448,401,200
| 9,596,960
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} ഉയർന്നു വരുന്നവ
|-
|{{left}} {{Flag|ഫ്രാൻസ്}}
| 1,298.9
| 2,778,090
| 3,688,323
| 42,330
| 56,200
| 0.903
| 68,305,148
| 640,679
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} പുരോഗതി കൈവരിച്ചവ
|-
|{{left}} {{Flag|ജർമ്മനി }}
| 3,052.1
| 4,031,149
| 5,316,933
| 48,398
| 63,835
| 0.942
| 84,316,622
| 357,114
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} പുരോഗതി കൈവരിച്ചവ
|-
|{{left}} {{Flag|ഇന്ത്യ}}
| 968.3
| 3,468,566
| 11,665,486
| 2,466
| 8,293
| 0.633
| 1,406,632,000
| 3,287,263
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} ഉയർന്നു വരുന്നവ
|-
|{{left}} {{Flag|ഇന്തോനേഷ്യ}}
| 425.9
| 1,289,429
| 4,023,501
| 4,691
| 14,638
| 0.705
| 279,088,893
| 1,904,569
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
|{{left}} ഉയർന്നു വരുന്നവ
|-
|{{left}} {{Flag|ഇറ്റലി}}
| 1,167.8
| 1,996,934
| 3,022,162
| 33,740
| 51,062
| 0.895
| 61,095,551
| 301,336
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} പുരോഗതി കൈവരിച്ചവ
|-
|{{left}} {{Flag|ജപ്പാൻ}}
| 1,525.0
| 4,300,621
| 6,109,961
| 34,358
| 48,813
| 0.925
| 125,592,404
| 377,930
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} പുരോഗതി കൈവരിച്ചവ
|-
|{{left}} {{Flag|മെക്സിക്കോ}}
| 1,017.2
| 1,424,533
| 2,919,875
| 10,948
| 22,440
| 0.758
| 131,541,424
| 1,964,375
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} ഉയർന്നു വരുന്നവ
|-
|{{left}} {{Flag|ദക്ഷിണ കൊറിയ}}
| 1,259.5
| 1,734,207
| 2,765,834
| 33,592
| 53,574
| 0.925
| 51,844,834
| 100,210
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} പുരോഗതി കൈവരിച്ചവ
|-
|{{left}} {{Flag|റഷ്യ}}
| 797.8
| 2,133,092
| 4,649,674
| 14,665
| 31,967
| 0.822
| 145,807,429
| 17,098,242
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} ഉയർന്നു വരുന്നവ
|-
|{{left}} {{Flag|സൗദി അറേബ്യ}}
| 429.0
| 1,010,588
| 2,018,260
| 27,941
| 55,802
| 0.875
| 36,168,000
| 2,149,690
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
|{{left}} ഉയർന്നു വരുന്നവ
|-
|{{left}} {{Flag|ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക}}
| 237.6{{efn|group=n|Estimate}}
| 411,480
| 949,846
| 6,739
| 15,556
| 0.713
| 61,060,000
| 1,221,037
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
|{{left}} ഉയർന്നു വരുന്നവ
|-
|{{left}} {{Flag|തുർക്കി}}
| 496.6
| 853,487
| 3,320,994
| 9,961
| 38,759
| 0.838
| 85,551,932
| 783,562
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
|{{left}} ഉയർന്നു വരുന്നവ
|-
|{{left}} {{nowrap|{{Flag|യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം}}}}
| 1,162.0
| 3,198,470
| 3,776,044
| 47,318
| 55,862
| 0.929
| 68,492,933
| 242,495
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} പുരോഗതി കൈവരിച്ചവ
|-
|{{left}} {{Flag|യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്}}
| 4,689.6
| 25,035,164
| 25,035,164
| 75,180
| 75,180
| 0.921
| 337,341,954
| 9,833,517
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
|{{left}} പുരോഗതി കൈവരിച്ചവ
|-
|{{left}} {{nowrap|{{Flag|യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ}}}}
| 5,078.1{{efn|group=n|Excluding intra-EU trade. The complete number is 13,099.0 bil. USD}}
| 16,613,060
| 24,048,856
| 37,276
| 53,960
| 0.900
| 512,596,403
| 4,233,262
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{Yes}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{No}}
| {{left}} {{nowrap|പുരോഗതി കൈവരിച്ചവ (ഭൂരിപക്ഷം രാജ്യങ്ങളും){{efn|group=n|22 out of 27 EU states are classified as advanced}}}}
|}

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
==അധിക വായനയ്ക്ക്==
* Haas, P.M. (1992). &quot;Introduction. Epistemic communities and international policy coordination,&quot; ''International Organization'' 46,1:1–35.
* Hajnal, Peter I. (1999). [http://books.google.com/books?id=Bi5JO7FFk7UC&amp;dq=G7+summit+1989&amp;source=gbs_navlinks_s  ''The G8 system and the G20 : Evolution, Role and Documentation.''] Aldershot, Hampshire: Ashgate Publishing. 13-ISBN 978-0-7546-4550-4/10-ISBN 0-7546-4550-9; [http://www.worldcat.org/title/g8-system-and-the-g20-evolution-role-and-documentation/oclc/277231920 OCLC 277231920].
* Reinalda, Bob and Bertjan Verbeek. (1998). [http://books.google.com/books?id=Bt3AzOHtXwgC&amp;client=firefox-a  ''Autonomous Policy Making by International Organizations.''] London: [[Routledge]]. 10-ISBN 0-415-16486-9/13-ISBN 978-0-415-16486-3; 13-ISBN 978-0-203-45085-7;10-ISBN 0-203-45085-X; [http://www.worldcat.org/title/autonomous-policy-making-by-international-organizations/oclc/39013643&amp;referer=brief_results OCLC 39013643].
* Augusto Lopez-Claros, Augusto, Richard Samans and Marc Uzan (2007). [http://books.google.com/books?id=FX2wAAAAIAAJ&amp;q=g-20&amp;dq=g-20&amp;hl=en&amp;ei=IZEyTJGIEcOblgfdirG-Cw&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=2&amp;ved=0CC8Q6AEwAQ  ''The international monetary system and the IMF, and the G-20 : a great transformation in the making?''] Basingstoke: Palgrave Macmillan. 10-ISBN 0-230-52495-8/13-ISBN 978-0-230-52495-8; [http://www.worldcat.org/title/international-monetary-system-and-the-imf-and-the-g-20-a-great-transformation-in-the-making/oclc/255621756 OCLC 255621756].
* Danish Institute for International Studies (2011). [http://www.diis.dk/graphics/publications/reports2011/rp2011-04-g20-and-beyond_web.pdf ''The G-20 and beyond: towards effective global economic governance''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130509063916/http://www.diis.dk/graphics/publications/reports2011/rp2011-04-g20-and-beyond_web.pdf |date=2013-05-09 }}. Copenhagen, Denmark: Jakob Vestergaard.

==പുറം കണ്ണികൾ==
{{Commons category|G20}}
* [http://www.g20.org/en Official G-20 website (English version)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130104163126/http://www.g20.org/en |date=2013-01-04 }}, also available in [http://ru.g20russia.ru/ Russian]
* [http://2010g20.korea.kr/newsWeb/pages/special/g20/index.jsp G-20 Seoul Summit 2010] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130602075232/http://2010g20.korea.kr/newsWeb/pages/special/g20/index.jsp |date=2013-06-02 }}
* [http://www.g8.utoronto.ca/g20 G-20 Information Centre] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130216181533/http://www.g8.utoronto.ca/g20 |date=2013-02-16 }} from the [[University of Toronto]]
* [http://www.imf.org/external/np/exr/facts/groups.htm A Guide To Committees, Groups, And Clubs] from the [[International Monetary Fund]]
* [http://www.guardian.co.uk/world/g20 G-20 Special Report] from ''[[The Guardian]]''
* [http://ipsnews.net/new_focus/g20/index.asp IPS News – G-20 Special Report] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100612101855/http://www.ipsnews.net/new_focus/G20/index.asp |date=2010-06-12 }}
* [http://www.fride.org/project/21/the-g20%27s-role-in-the-post-crisis-world The G-20's role in the post-crisis world by FRIDE] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130615125149/http://www.fride.org/project/21/the-g20%27s-role-in-the-post-crisis-world |date=2013-06-15 }}
* [http://www.g20.org/Documents/history_report_dm1.pdf  The Group of Twenty—A History], 2007
* [http://www.indiainfoline.com/Markets/News/Archived/Economics-for-Everyone-G20-Gearing-for-Growth/1035896400 Economics for Everyone: G20 – Gearing for Growth]
&lt;!--spacing, please do not remove--&gt;

==കുറിപ്പുകൾ==
{{notelist}}

[[വർഗ്ഗം:അന്താരാഷ്ട്ര സാമ്പത്തിക സംഘടനകൾ]]</text>
      <sha1>q8xk8n8nm8lvhvpyro0u1kt7gcrvjlq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗോലാൻ കുന്നുകൾ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>261821</id>
    <revision>
      <id>4616502</id>
      <parentid>4101818</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:17:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616502</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29207" sha1="i87b1j5m93cvxgnri348nrk63itmupf" xml:space="preserve">{{PU|Golan Heights}}
{{Infobox settlement
&lt;!--See Template:Infobox Municipality for additional fields that may be available--&gt;
&lt;!--See the Table at Infobox Municipality for all fields and descriptions of usage--&gt;
&lt;!-- Basic info  ----------------&gt;
|name                   = ഗോലാൻ കുന്നുകൾ  &lt;!-- at least one of the first two fields must be filled in --&gt;
|official_name          = 
|other_name             =
|native_name            = هضبة الجولان&lt;br/&gt;רמת הגולן&lt;!-- if different from the English name --&gt;
|nickname               = 
|settlement_type        =
|total_type             = &lt;!-- to set a non-standard label for total area and population rows --&gt;
&lt;!-- images and maps  -----------&gt;
|image_map = Golan_Heights_Map.PNG
|image_skyline          = Brechat ram mt hermon.JPG
|image_caption = [[Mount Hermon|ഹെർമോൺ കുന്നിനു]] (പശ്ചാത്തലം) സമീപമുള്ള [[Lake Ram|റാം തടാകം]]. വടക്കുകിഴക്കൻ ഗോലാൻ കുന്നുകളിലാണിത്
|mapsize                =
|dot_x =  |dot_y =
|pushpin_map            = &lt;!-- name of a location map as per Template:Location_map --&gt;
|pushpin_label_position = &lt;!-- position of the pushpin label: left, right, top, bottom, none --&gt;
|pushpin_map_caption    =
|pushpin_mapsize        =
|coordinates_display    = inline,title
|coordinates_type       = dim:80km
|latd=32 |latm=58 |lats=54 |latNS=N
|longd=35 |longm=44 |longs=58 |longEW=E
|subdivision_type       = Country
|subdivision_name       = ഇസ്രായേലിന്റെ അധിനിവേശത്തിൻ കീഴിലുള്ള സിറിയൻ ഭൂവിഭാഗം.&lt;ref name=occupiedSyrian/&gt;&lt;ref name=BBC&gt;{{cite web|title=Golan Heights profile|url=http://www.bbc.co.uk/news/world-middle-east-14724842|work=BBC|accessdate=30 November 2011}}&lt;/ref&gt; 
|subdivision_type1      =
|subdivision_name1       =
|seat_type              =
|seat                   =
|parts_type             =
|parts_style            = &lt;!-- =list (for list), coll (for collapsed list), para (for paragraph format)
                               Default is list if up to 5 items, coll if more than 5--&gt;
|parts                  = &lt;!-- parts text, or header for parts list --&gt;
|p1                     =
|p2                     = &lt;!-- etc. up to p50: for separate parts to be listed--&gt;
&lt;!-- Area    ---------------------&gt;
|area_magnitude         = &lt;!-- use only to set a special wikilink --&gt;
|unit_pref                =&lt;!--Enter: Imperial, to display imperial before metric--&gt;
|area_footnotes           =
|area_total_km2           =1800 &lt;!-- ALL fields with measurements are subject to automatic unit conversion--&gt;
|area_blank1_title        = [[Israel|ഇസ്രായേലിന്റെ]] അധിനിവേശത്തിൽ
|area_blank1_km2          =1200
&lt;!-- Elevation --------------------------&gt;
|elevation_footnotes    =  &lt;!--for references: use &lt;ref&gt; &lt;/ref&gt; tags--&gt;
|elevation_m            =
|elevation_max_m            =2814
|elevation_min_m            =0
&lt;!-- Population   -----------------------&gt;
|population_as_of               =2011
|population_total               = 
|population_footnotes      =
}}
[[Levant|ലെവന്റ്]] മേഖലയിലെ ഒരു പ്രദേശമാണ് '''ഗോലാൻ കുന്നുകൾ''' ({{lang-ar|هضبة الجولان}} {{transl|ar|''Haḍbatu 'l-Jawlān''}} അല്ലെങ്കിൽ مرتفعات الجولان {{transl|ar|''Murtafaʻātu l-Jawlān''}}, {{lang-he|רמת הגולן}}, {{transl|he|''Ramat ha-Golan''}} &lt;small&gt;{{Audio|Ramat hagolan.ogg|(ശബ്ദം)}}&lt;/small&gt;), '''ഗോലാൻ''' അല്ലെങ്കിൽ '''സിറിയൻ ഗോലാൻ''' &lt;ref name=UNSyrianGolan&gt;{{cite web |url=http://unispal.un.org/UNISPAL.NSF/0/5EDA05102FDE89548525757C00655B20 |title=Human rights in the occupied Syrian Golan |author= |date=27 February 2009 |work=Human Rights Council |publisher=United Nations General Assembly |accessdate=19 December 2011 |archive-date=2012-02-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120224212832/http://unispal.un.org/UNISPAL.NSF/0/5EDA05102FDE89548525757C00655B20 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ഗോലാൻ കുന്നുകൾ എന്ന പ്രയോഗം ഏതു പ്രദേശത്തെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് എന്നത് പല മേഖലകളിലും വ്യത്യസ്തമായാണ് വിവരിക്കപ്പെടുന്നത്.

*'''[[geological|ജിയോളജിക്കൽ]]''' പ്രദേശം എന്ന നിലയിൽ തെക്ക് [[Yarmouk River|യാർമൗക്ക് നദിയും]] പടിഞ്ഞാറ് [[Sea of Galilee|ഗലീലി കടൽ]], [[Hula Valley|ഹുലാ സമതലം]] വടക്ക് [[Mount Hermon|ഹെർമൺ കുന്നും]] കിഴക്ക് [[Ruqqad|റക്ക്വാദ് വാദിയും]] അതിർത്തിയായി വരുന്ന [[basaltic|ബസാൾട്ടിക്]] [[plateau|പീഠഭൂമിയാണ്]] ഇത്. ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തുള്ള മൂന്നിൽ രണ്ടു ഭാഗം ഇപ്പോൾ [[Israel|ഇസ്രായേലിന്റെ]] അധിനിവേശത്തിൻ കീഴിലാണ്. കിഴക്കുഭാഗത്തുള്ള മൂന്നിലൊന്ന് [[Syria|സിറിയയുടെ]] നിയന്ത്രണത്തിലാണ്.

*'''[[geopolitical|രാഷ്ട്രീയപരമായ ഭൂവിഭാഗം]]''' എന്ന നിലയിൽ നോക്കിയാൽ [[Six-Day War|ആറു ദിവസത്തെ യുദ്ധത്തിനിടെ]] സിറിയയിൽ നിന്ന് ഇസ്രായേൽ പിടിച്ചടക്കിയ ഭൂവിഭാഗമാണിത്. 1981-ൽ ഇസ്രായേൽ ഇത് ഫലത്തിൽ തങ്ങളുടെ രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കുകയാണുണ്ടായത്. ജിയോളജിക്കൽ പ്രദേശത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറുള്ള മൂന്നിൽ രണ്ടു ഭാഗം, [[Mount Hermon|ഹെർമൺ കുന്നിന്റെ]] ഇസ്രായേൽ പിടിച്ചെടുത്ത ഭാഗം എന്നിവയാണ് ഇതിൽ പെടുന്നത്.

ഈ പ്രദേശത്ത് [[Upper Paleolithic|അപ്പർ പ്രാചീനശിലായുഗം]] മുതലെങ്കിലും മനുഷ്യവാസമുള്ളതിന്റെ തെളിവുകൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;Tina Shepardson. [http://www.bibfor.de/archiv/99-1.shepardson.htm Stones and Stories: Reconstructing the Christianization of the Golan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20010415195509/http://bibfor.de/archiv/99-1.shepardson.htm |date=2001-04-15 }}, Biblisches Forum, 1999.&lt;/ref&gt; [[Bible|ബൈബിൾ]] പ്രകാരം [[Og|ഒഗ് രാജാവിന്റെ ഭരണകാലത്ത്]] [[Bashan|ബഷാൻ പ്രദേശത്തുള്ള]] ഒരു [[Amorite|അമോണൈറ്റ്]] രാജ്യം ഇസ്രായേൽ കീഴടക്കിയിരുന്നു.&lt;ref name=Dt3:1-7&gt;{{Bibleverse||Dt|3:1|niv}}, {{Bibleverse||Dt|3:2|niv}}, {{Bibleverse||Dt|3:3|niv}}, {{Bibleverse||Dt|3:4|niv}}, {{Bibleverse||Dt|3:5|niv}}, {{Bibleverse||Dt|3:6|niv}}, {{Bibleverse||Dt|3:7|niv}}&lt;/ref&gt; പഴയനിയമകാലത്ത് മുഴുവൻ ഗോലാൻ കുന്നുകൾ &quot;ഇസ്രായേലിലെ രാജാക്കന്മാരും ആധുനിക ദമാസ്കസിനടുത്തുള്ള അരാമിയന്മാരും തമ്മിൽ ഈ പ്രദേശം കേന്ദ്രമാക്കി നിയന്ത്രണത്തിനായുള്ള മത്സരം നടന്നിരുന്നു&quot;&lt;ref name=Tatro&gt;{{cite web|last=Tatro|first=Nicolas|title=The Golan Heights: A Battlefield of the Ages|url=http://articles.latimes.com/1988-09-11/news/mn-2605_1_golan-heights|publisher=The Los Angeles Times|accessdate=29 November 2011}}&lt;/ref&gt; [[Iturea|ഇറ്റൂറിയനുകളോ]], [[Arab|അറബുകളോ]] [[Aramaic|അരമായ]] ജനതയോ ബി.സി. രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇവിടെ താമസമാക്കുകയുണ്ടായി. ബൈസന്റൈൻ കാലഘട്ടം വരെ ഇവർ ഇവിടെയുണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite book|url=http://books.google.com/books?id=27nq65cZUIgC&amp;pg=PA249&amp;dq=itureans&amp;hl=en&amp;ei=ry4WTZ3TDJGbOvqwiIQJ&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=5&amp;ved=0CDkQ6AEwBA#v=onepage&amp;q=itureans&amp;f=false|title=Archaeological Encyclopedia of the Holy Land|author=Avraham Negev, Shimon Gibson|edition=Paperback|publisher=Continuum|year=2005|isbn=0-8264-8571-5|page=249}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;UrmanFlesher1998&quot;&gt;{{cite book|author1=Dan Urman|author2=Paul Virgil McCracken Flesher|title=Ancient synagogues: historical analysis and archaeological discovery|url=http://books.google.com/books?id=HQyxvmYV-50C&amp;pg=PA423|accessdate=2 March 2011|year=1998|publisher=BRILL|isbn=978-90-04-11254-4|page=423}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Meyers1996&gt;{{cite book|url=http://books.google.com/books?id=kSgZAQAAIAAJ&amp;q=%22The+Itureans,+a+tribe+probably+of+Aramean+stock,+established+settlements+in+the+northeastern+Golan+in+the+middle+of+the+second+century+bce.%22&amp;dq=%22The+Itureans,+a+tribe+probably+of+Aramean+stock,+established+settlements+in+the+northeastern+Golan+in+the+middle+of+the+second+century+bce.%22|title=The Oxford encyclopedia of archaeology in the Near East, Volume 2|author=Eric M. Meyers|edition=Hardcover|publisher=Oxford University Press|year=1996|isbn=0-19-511216-4|page=421}}&lt;/ref&gt; എ.ഡി. 636-ൽ ഈ പ്രദേശത്ത് ജൂതന്മാരുടെ താമസത്തിന് അവസാനമായി. [[Umar|ഉമാർ ഇബ്ൻ അൽ-ഖത്താബിന്റെ]] കീഴിൽ [[Arabs|അറബികൾ]] ഇവിടം ആക്രമിച്ചു കീഴടക്കിയതാണ് ഇതിനു കാരണം.&lt;ref name=&quot;Jewish Virtual Library&quot;&gt;{{cite web|title=The Golan Heights: Geography, Geology and History|url=http://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/Peace/golan1.html|work=Jewish Virtual Library|accessdate=29 November 2011}}&lt;/ref&gt; പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[Ottoman Empire|ഓട്ടോമാൻ സാമ്രാജ്യം]] ഗോലാൻ കീഴടക്കി. അതിനുശേഷം ഇത് [[Vilayet of Damascus|ദമാസ്കസ് വിലായത്തിന്റെ]] ഭാഗമായിരുന്നു. 1918-ൽ [[French Mandate of Syria|ഫ്രഞ്ച് നിയന്ത്രണത്തിലെത്തും]] വരെ ഈ സ്ഥിതി തുടർന്നു. 1946-ൽ ഫ്രഞ്ച് മാൻഡേറ്റ് അവസാനിച്ചപ്പോൾ ഈ പ്രദേശം പുതുതായി സ്വാതന്ത്ര്യം ലഭിച്ച [[Syria|സിറിയൻ അറബ് റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ]] ഭാഗമായി.

[[Syria|സിറിയയുടെ]] ഭൂവിഭാഗമാണെന്ന് അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഈ പ്രദേശം 1967 മുതൽ [[Israel|ഇസ്രായേലിന്റെ]] ഭരണത്തിൻ കീഴിലാണ്.&lt;ref name=occupiedSyrian/&gt; 1967-ലെ [[Six-Day War|ആറു ദിവസ യുദ്ധത്തിനുശേഷം]], [[Purple Line (ceasefire line)|പർപ്പിൾ ലൈൻ]] എന്നറിയപ്പെടുന്ന വെടിനിറുത്തൽ രേഖ രൂപീകരിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ ഈ പ്രദേശം ഇസ്രായേലിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലാവുകയായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;UN Security Council&quot;&gt;{{cite web|title=Agreement on Disengagement between Israeli and Syrian Force|url=http://unispal.un.org/UNISPAL.NSF/0/4FCBEABF0E58068085256DB70074A828|work=Report of the Secretary-General concerning the Agreement on Disengagement between Israeli and Syrian Forces|publisher=United Nations|accessdate=29 November 2011|archive-date=2012-04-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20120421122951/http://unispal.un.org/UNISPAL.NSF/0/4FCBEABF0E58068085256DB70074A828|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

1967 ജൂൺ 17-നു ശേഷം ഇസ്രായേലി കാബിനറ്റ് ഒരു സമാധാന ഉടമ്പടിക്ക് പകരമായി ഗോലാൻ കുന്നുകൾ സിറിയയ്ക്ക് മടക്കി നൽകാനുള്ള പ്രമേയം വോട്ടെടുപ്പിലൂടെ പാസാക്കി. 1967 സെപ്റ്റംബർ 1-ന് ഈ നീക്ക്കം അറബ് ലോകം [[Khartoum Resolution|ഖാർത്തോം പ്രമേയത്തിലൂടെ]] തള്ളിക്കളഞ്ഞു.&lt;ref name=Dunstan&gt;{{cite book|last=Dunstan|first=Simon|title=The Six Day War 1967: Jordan and Syria|year=2009|publisher=Osprey|url=http://books.google.com/books?id=Uk3HcrMpTW8C&amp;pg=PA88&amp;dq=golan+%22six-day+war%22&amp;hl=en&amp;ei=rObUTrfNAcOhiQKivZmSDg&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=2&amp;ved=0CDoQ6AEwAQ#v=onepage&amp;q=golan%20%22six-day%20war%22&amp;f=false}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Herzog, Chaim, The Arab Israeli Wars, New York: Random House (1982) p.190-191&lt;/ref&gt; 1973-ലെ [[Yom Kippur War|യോം കിപ്പൂർ യുദ്ധത്തിനുശേഷം]], ഇസ്രായേൽ ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ 5% സിറിയയുടെ നിയന്ത്രണത്തിൽ നൽകാൻ തീരുമാനിച്ചു. ഈ പ്രദേശം വെടിനിർത്തൽ രേഖയ്ക്ക് കിഴക്കോട്ട് വ്യാപിക്കുന്ന സൈനികരില്ലാത്ത പ്രദേശമാണ്. [[UNDOF|യു.എൻ. സമാധാന സേനയുടെ]] നിയന്ത്രണത്തിലാണ് ഈ ഭൂവിഭാഗം.

ഇസ്രായേലിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ സൈനിക ഭരണത്തിലായിരുന്നു. ഇസ്രായേൽ [[Golan Heights Law|ഗോലാൻ ഹൈറ്റ്സ് നിയമം]] പാസാക്കിയതോടെ [[Israeli law|ഇസ്രായേലി]] നിയമവും ഭരണവും ഈ പ്രദേശമാകെ 1981 മുതൽ ബാധകമായി. ഇതോടെ ഇവിടെ ജൂത കുടിയേറ്റവും ആരംഭിച്ചു.&lt;ref name = &quot;MFA Law&quot;&gt;[http://www.mfa.gov.il/MFA/Peace+Process/Guide+to+the+Peace+Process/Golan+Heights+Law.htm  Golan Heights Law], MFA.&lt;/ref&gt; ഈ നീക്കം [[United Nations Security Council|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സുരക്ഷാസമിതി]] [[United Nations Security Council Resolution 497|497-ആമത് യു.എൻ. പ്രമേയത്തിലൂടെ]] അപലപിക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=&quot;UN Security Council Resolution 497&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.cfr.org/content/publications/attachments/SC497.pdf |title=UN Security Council Resolution 497 |access-date=2013-09-28 |archive-date=2013-05-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130530143110/http://www.cfr.org/content/publications/attachments/SC497.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=korman_condemned&gt;{{citation|title=The Right of Conquest: The Acquisition of Territory by Force in International Law and Practice|last=Korman|first=Sharon|publisher=Oxford University Press|pages=262–263}}&lt;/ref&gt;  &quot;സ്വന്തം നിയമങ്ങളും നിയമവാഴ്ച്ചയും ഭരണവും സിറിയൻ ഗോലാൻ കുന്നുകളിൽ നടപ്പിലാക്കാനുള്ള ഇസ്രായേലിന്റെ തീരുമാനം അന്താരാഷ്ട്ര നിയമമനുസരിച്ച് അസാധുവാണ്&quot; എന്നായിരുന്നു പ്രമേയത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കം. [[United Nations Security Council Resolution 242|242-ആമത് യു.എൻ. പ്രമേയമനുസരിച്ച്]] തങ്ങളുടെ നീക്കം സാധുതയുള്ളതാണെന്നാണ് ഇസ്രായേൽ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നത്. &quot;ബലപ്രയോഗം നടക്കുമെന്ന ഭീഷണിയോ പ്രവൃത്തിയോ ഇല്ലാത്തതും സുരക്ഷിതമായതുമായ അതിർത്തികൾ ഉറപ്പുവരുത്തണം&quot; എന്നാണ് ഈ പ്രമേയം പറയുന്നത്.&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;&gt;Y.Z Blum &quot;Secure Boundaries and Middle East Peace in the Light of International Law and Practice&quot; (1971) pages 24–46&lt;/ref&gt; എന്നിരുന്നാലും അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹം ഇസ്രായേലിന്റെ അവകാശവാദം തള്ളിക്കളയുകയും ഈ പ്രദേശം സിറിയയുടേതാണെന്ന നിലപാടിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=occupiedSyrian&gt;* &quot;The international community maintains that the Israeli decision to impose its laws, jurisdiction and administration in the occupied Syrian Golan is null and void and without international legal effect.&quot; {{cite book|url=http://books.google.com/books?id=DqIv03qWPc0C&amp;printsec=frontcover&amp;dq=The+situation+of+workers+of+the+occupied+Arab+territories:+report+of+the#v=snippet&amp;q=%22The%20international%20community%20maintains%20that%20the%20Israeli%20decision%20to%20impose%20its%20laws%2C%20jurisdiction%20and%20administration%20in%20the%20occupied%20Syrian%20Golan%20is%20null%20and%20void%20and%20without%20international%20legal%20effect.%22&amp;f=false|title=The situation of workers of the occupied Arab territories|author=International Labour Office|edition=International government publication|publisher=International Labour Office|year=2009|isbn=978-92-2-120630-9|page=23}}
* &quot;...occupied Syrian Golan Heights...&quot; ([http://www.al-bab.com/arab/docs/league/peace02.htm The Arab Peace Initiative, 2002] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090604091304/http://www.al-bab.com/arab/docs/league/peace02.htm |date=2009-06-04 }}, ''www.al-bab.com''. Retrieved August 1, 2010.)
* In 2008, a plenary session of the United Nations General Assembly voted by 161–1 in favour of a motion on the &quot;occupied Syrian Golan&quot; that reaffirmed support for UN Resolution 497. ([http://www.un.org/News/Press/docs/2008/ga10794.doc.htm General Assembly adopts broad range of texts, 26 in all, on recommendation of its fourth Committee, including on decolonization, information, Palestine refugees], United Nations, December 5, 2008.)
*&quot;the Syrian Golan Heights territory, which Israel has occupied since 1967&quot;. Also, &quot;the Golan Heights, a 450-square mile portion of southwestern Syria that Israel occupied during the 1967 Arab-Israeli war.&quot; ([http://fpc.state.gov/documents/organization/62681.pdf CRS Issue Brief for Congress: Syria: U.S. Relations and Bilateral Issues], Congressional Research Service. 19 January 2006)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=InternationalCommunityOccupiedTerritory&gt;Occupied territory:

* &quot;Israeli-occupied Golan Heights&quot; (Central Intelligence Agency. [http://books.google.co.uk/books?id=pqanFyF6nI0C&amp;pg=PA339&amp;dq=%22OCCUPIED+GOLAN%22&amp;hl=en&amp;ei=T2BVTJuyLsH48AbYwM3kBA&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=4&amp;ved=0CDYQ6AEwAzgK#v=onepage&amp;q=%22OCCUPIED%20GOLAN%22&amp;f=false CIA World Factbook 2010], Skyhorse Publishing Inc., 2009. pg. 339. ISBN 1-60239-727-9.)
* &quot;...the United States considers the Golan Heights to be occupied territory subject to negotiation and Israeli withdrawal...&quot;  ([http://fpc.state.gov/documents/organization/9570.pdf &quot;CRS Issue Brief for Congress: Israeli-United States Relations&quot;], Congressional Research Service, April 5, 2002. pg. 5. Retrieved August 1, 2010.)
* &quot;Occupied Golan Heights&quot; ([https://web.archive.org/web/20080408181444/http://www.fco.gov.uk/en/travelling-and-living-overseas/travel-advice-by-country/middle-east-north-africa/israel-occupied Travel advice: Israel and the Occupied Palestinian Territories], UK Foreign and Commonwealth Office. Retrieved August 1, 2010.)
* &quot;In the ICRC's view, the Golan is an occupied territory.&quot; ([http://www.icrc.org/web/eng/siteeng0.nsf/htmlall/israel-golan-311207?OpenDocument&amp;style=custo_print ICRC activities in the occupied Golan during 2007] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210215201012/https://www.icrc.org/en?OpenDocument=&amp;style=custo_print |date=2021-02-15 }}, International Committee of the Red Cross,  April 24, 2008.)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=KORMAN&gt;Korman, Sharon. [http://books.google.co.uk/books?id=ueDO1dJyjrUC&amp;pg=PA261&amp;dq=The+right+of+conquest+golan+heights&amp;hl=en&amp;ei=AzpYTMLXE4mhOPufvPEI&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=1&amp;ved=0CCsQ6AEwAA#v=onepage&amp;q=The%20right%20of%20conquest%20golan%20heights&amp;f=false The right of conquest: the acquisition of territory by force in international law and practice], Oxford University Press, 1996. pg. 265. ISBN 0-19-828007-6. &quot;The continued occupation of the Syrian Golan Heights is recognized by many states as valid and consistent with the provisions of the United Nations Charter, on a self-defence basis. Israel, on this view, would be entitled to exact as a condition of withdrawal from the territory the imposition of security measures of an indefinite character--such as perpetual demilitarization, or the emplacement of a United Nations force--which would ensure, or tend to ensure, that the territory would not be used against it for aggression on future occasions. But the notion that Israel is entitled to claim any status other than that of belligerent occupant in the territory which it occupies, or to act beyond the strict bounds laid down in the Fourth Geneva Convention, has been universally rejected by the international community--no less by the United States than by any other state.&quot;&lt;/ref&gt;


[[Yitzhak Rabin|യിത്സാക്ക് റാബിൻ]], [[Ehud Barak|എഹൂദ് ബറാക്ക്]], [[Ehud Olmert|എഹൂദ് ഓൾമെർട്ട്]] എന്നിവർ തങ്ങൾ ഗോലാൻ കുന്നുകൾ സമാധാനത്തിനു പകരമായി സിറിയയ്ക്ക് കൈമാറാൻ തയ്യാറാണെന്ന് പ്രസ്താവിച്ചിരുന്നു. 2010-ൽ ഇസ്രായേലി വിദേശകാര്യമന്ത്രിയായ [[Avigdor Lieberman|അവിഗ്ഡോർ ലൈബർമാൻ]] സിറിയയോട് ഈ ഭൂവിഭാഗം തിരികെപ്പിടിക്കാം എന്ന മോഹം ഉപേക്ഷിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=&quot;Al Jazeera20100204&quot;&gt;{{cite news|title=Israel's Lieberman cautions Syria|url=http://english.aljazeera.net/news/middleeast/2010/02/201024174859584145.html|accessdate=8 April 2011|newspaper=[[Al Jazeera]]|date=4 February 2010|quote='We must make Syria recognise that just as it relinquished its dream of a greater Syria that controls Lebanon ... it will have to relinquish its ultimate demand regarding the Golan Heights,' Lieberman said.}}&lt;/ref&gt; സിറിയൻ ഗോലാൻ [[Druze|ഡ്രൂസ്]] ജനതയുടെ 10% ഇസ്രായേലി പൗരത്വം സ്വീകരിക്കാൻ തയ്യാറായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;[http://www.sbs.com.au/news/article/1552801/At-a-glance-The-Golan-Heights At a Glance: The Golan Heights] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120702113247/http://www.sbs.com.au/news/article/1552801/At-a-glance-The-Golan-Heights |date=2012-07-02 }} World News Australia, 6 June 2011&lt;/ref&gt; [[CIA World Factbook|സി.ഐ.എ. വേൾഡ് ഫാക്റ്റ്ബുക്ക്]] അനുസരിച്ച് 2010-ൽ 41 ഇസ്രായേലി ആവാസപ്രദേശങ്ങൾ ഇവിടെയുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;CIA World Factbook&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/sy.html |title=CIA - The World Factbook - Syria |access-date=2013-09-28 |archive-date=2017-12-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171229122345/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/sy.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{Reflist|30em}}

==ഗ്രന്ഥസൂചിക==
* Biger, Gideon (2005). ''The Boundaries of Modern Palestine, 1840–1947''. London: Routledge. ISBN 0-7146-5654-2.
* Bregman, Ahron (2002). ''Israel's Wars: A History Since 1947''. London: Routledge. ISBN 978-0-415-28716-6.
* Louis, Wm. Roger (1969). &quot;The United Kingdom and the Beginning of the Mandates System, 1919–1922&quot;. ''International Organization'', 23(1), pp.&amp;nbsp;73–96.
*{{Cite journal| author= Maar'i, Tayseer, and Usama Halabi | title=Life under occupation in the Golan Heights | url= https://archive.org/details/sim_journal-of-palestine-studies_autumn-1992_22_1/page/78 | journal=Journal of Palestine Studies | year=1992 | volume=22 | pages=78–93 | doi=10.1525/jps.1992.22.1.00p0166n| ref= harv}}
*{{Cite journal| author= Maoz, Asher | title=Application of Israeli law to the Golan Heights is annexation | journal=Brooklyn Journal of International Law | year=1994 | volume=20, afl. 2 | pages=355–96| ref= harv}}
*  Morris, Benny (2001). ''Righteous Victims''. New York, Vintage Books. ISBN 978-0-679-74475-7.
*{{Cite journal| author= Sheleff, Leon | title=Application of Israeli law to the Golan Heights is not annexation | journal=Brooklyn Journal of International Law | year=1994 | volume=20, afl. 2 | pages=333–53| ref= harv}}
*{{Cite journal| author= Zisser, Eyal | title=June 1967: Israel's capture of the Golan Heights | journal=Israel Studies | year=2002 | volume=7,1 | pages=168–194| ref= harv}}
*{{Cite book|last=Richard|first=Suzanne|title=Near Eastern Archaeology: A Reader|url=http://books.google.com/?id=khR0apPid8gC&amp;printsec=frontcover&amp;dq=Near+Eastern+archaeology:+a+reader#v=onepage&amp;q&amp;f=false|publisher=Eisenbrauns|year=2003|isbn=978-1-57506-083-5|ref=CITEREFRichard2003|postscript=&lt;!-- Bot inserted parameter. Either remove it; or change its value to &quot;.&quot; for the cite to end in a &quot;.&quot;, as necessary. --&gt;{{inconsistent citations}}}}

==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{Commons|Golan Heights}}
* [http://www.un.int/syria/golan.htm The Syrian Golan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101008052046/http://www.un.int/syria/golan.htm |date=2010-10-08 }} – Permanent Mission of the Syrian Arab Republic to the United Nations
* [http://jawlan.org/ Jawlan.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130929102515/http://www.jawlan.org/ |date=2013-09-29 }} {{In lang|ar}}
* [http://www.jewishencyclopedia.com/view.jsp?artid=87&amp;letter=G&amp;search=golan Gaulonitis] in [[Jewish Encyclopedia|The unedited full text of the 1906 Jewish Encyclopedia]]
* [http://www.studylight.org/enc/isb/view.cgi?number=T3866 Golan, Gaulonitis] in The [[International Standard Bible Encyclopedia]]
* [http://www.qatzrin.muni.il/ts.exe?tsurl=0.752.18040.0.0  Qatzrin] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060214005537/http://qatzrin.muni.il/ts.exe?tsurl=0.752.18040.0.0 |date=2006-02-14 }}
* [http://israelipalestinian.procon.org/view.answers.php?questionID=000507 What is the dispute over the Golan Heights?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130824220747/http://israelipalestinian.procon.org/view.answers.php?questionID=000507 |date=2013-08-24 }}
* [http://www.washington-report.org/backissues/062000/0006010.html A View From Damascus: Internal Refugees From Golan’s 244 Destroyed Syrian Villages] from Washington Report

[[വർഗ്ഗം:മദ്ധ്യപൂർവേഷ്യ]]</text>
      <sha1>i87b1j5m93cvxgnri348nrk63itmupf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ട്രിഗ്വെ ലീ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>264913</id>
    <revision>
      <id>4616617</id>
      <parentid>3797436</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:23:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616617</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12297" sha1="j8glbn1qla7ujr0kujsib7aexz2tmm7" xml:space="preserve">{{Infobox secretary-general
|birthname=ട്രിഗ്വെ ഹല്വ്ഡാൻ ലീ
| nationality={{flagicon|Norway}}[[Norwegians|Norwegian]]
| image=Trygve Lie 1938.jpg
| order=[സെക്രട്ടറി-ജനറൽ, ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ]]
| term_start=2 ഫെബ്രുവരി 1946
| term_end=10 നവംബർ 1952
| predecessor=[[ഗ്ലാഡ്‌വിൻ ജെബ്ബ്]] (acting)
| successor=[[ഡാഗ് ഹാമർസ്ക്യോൾഡ്]]
| birth_date={{birth date|1896|7|16|df=y}}
| birth_place=[[ഓസ്‌ലോ]], [[നോർവേ]], [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡംസ് ഓഫ് സ്വീഡൻ ആൻഡ് നോർവേ]]
| death_date={{death date and age|1968|12|30|1896|7|16|df=yes}}
| death_place=[[ഗെയ്‌ലോ]], [[നോർവേ]]
| children= സിസൽ, ഗുരി, മെറ്റെ
| party=നോർവീജിയൻ ലേബർ പാർട്ടി
| vicepresident=
| religion=[[ലൂഥറൻ]]/[[ചർച്ച് ഓഫ് നോർവേ]]
| signature=Trygve Lie Signature.svg
}}
ഒരു [[നോർവെ|നോർവീജിയൻ]] രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകനും തൊഴിലാളി നേതാവും എഴുത്തുകാരനുമായിരുന്നു '''ട്രിഗ്വെ ലീ''' (16 ജൂലായ് 1896 – 30 ഡിസംബർ 1968). 1940-1945 കാലഘട്ടത്തിൽ നോർവേയുടെ പ്രവാസഭരണകൂടത്തിൽ വിദേശകാര്യമന്ത്രിയായിരുന്നു. [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ]] പ്രഥമ [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സെക്രട്ടറി ജനറൽ|സെക്രട്ടറി-ജനറൽ]] ആയിരുന്നു ട്രിഗ്വെ ലീ. 1946 മുതൽ 1952 വരെ ഈ പദവിയലങ്കരിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.sjomannskirken.no/about-the-gallery/about-the-trygve-lie-gallery/about-trygve-lie |title=''About Trygve Lie'' (Trygve Lie Gallery) |access-date=2013-11-03 |archive-date=2011-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110719034952/http://www.sjomannskirken.no/about-the-gallery/about-the-trygve-lie-gallery/about-trygve-lie |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;.

===ആദ്യകാലജീവിതം===

1896 ജൂലായ് 16-ന് ഓസ്‌ലോയിൽ ജനിച്ചു. പിതാവ് മാർട്ടിൻ ലീ 1902-ൽ കുടുംബം ഉപേക്ഷിച്ച് അമേരിക്കയിലേക്ക് കുടിയേറി. മാതാവിനും സഹോദരിക്കുമൊപ്പം ലളിതമായ ജീവിതസാഹചര്യങ്ങളിലാണ് ലീ വളർന്നത്. മാതാവ് ഹുൽഡ ഓസ്‌ലോക്ക് സമീപം ഗ്രോരുഡ്-ൽ ഒരു ബോർഡിംഗ് ഹൗസ്, കഫറ്റീരിയ എന്നിവ നടത്തിയിരുന്നു&lt;ref name=&quot;Immigrant1&quot;&gt;{{cite news |first= |last= |authorlink= |coauthors= |title=Immigrant to What? |url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,852919,00.html |work=[[Time (magazine)|Time Magazine]] |page=1 |date=25 November 1946 |accessdate=17 December 2008 |archive-date=2009-02-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090212090304/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,852919,00.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;.

1911-ൽ ലീ നോർവീജിയൻ ലേബർ പാർട്ടിയിൽ അംഗമായി. 1919-ൽ ഓസ്‌ലോ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്നും നിയമബിരുദം നേടിയ ലീ അധികം വൈകാതെ തന്നെ പാർട്ടിയുടെ ദേശീയ സെക്രട്ടറിപദത്തിലെത്തി. 1919 മുതൽ 1921 വരെ പാർട്ടി പ്രസിദ്ധീകരണമായ ''ദി റ്റ്വെന്റിയത്ത് സെഞ്ചുറി''യുടെ മുഖ്യ പത്രാധിപരായും പ്രവർത്തിച്ചു. 1922 മുതൽ 1935 വരെ ''നോർവീജിയൻ കോൺഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ട്രേഡ് യൂണിയൻസിന്റെ''' നിയമോപദേഷ്ടാവായിരുന്നു. 1931 മുതൽ 1935 വരെ ''നോർവീജിയൻ വർക്കേഴ്സ് കോൺഫെഡറേഷൻ ഓഫ് സ്പോർട്ട്സിന്റെ'' ചെയർമാൻ പദവി അലങ്കരിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://biography.yourdictionary.com/trygve-halvdan-lie |title=''Trygve Halvdan Lie'' (LoveToKnow, Corp) |access-date=2013-11-03 |archive-date=2011-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110404164452/http://biography.yourdictionary.com/trygve-halvdan-lie |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;.

===രാഷ്ട്രീയജീവിതം===
പ്രാദേശികരാഷ്ട്രീയത്തിൽ അകെർ മുനിസിപ്പാലിറ്റി കൗൺസിലിന്റെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് കമ്മിറ്റി അംഗമായി 1922 മുതൽ 1931 വരെ പ്രവർത്തിച്ചു. 1937-ൽ അകെർഷസിൽ നിന്നും നോർവീജിയൻ പാർലമെന്റിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 1935-ൽ ലേബർ പാർട്ടി മന്ത്രിസഭ രൂപീകരിച്ചപ്പോൾ നിയമമന്ത്രിയായി. പിന്നീട് വ്യാപാരം പൊതുവിതരണം എന്നീ വകുപ്പുകളിലും മന്ത്രിയായി പ്രവർത്തിച്ചു.

ചെറുപ്പം മുതൽക്ക് തന്നെ സോഷ്യലിസ്റ്റായിരുന്ന&lt;ref name=&quot;Immigrant1&quot;/&gt; ലീ ഒരു [[മോസ്കോ]] സന്ദർശനവേളയിൽ [[ലെനിൻ|ലെനിനുമായി]] കൂടിക്കാഴ്ച്ച നടത്തിയിരുന്നു&lt;ref&gt;{{cite news |first= |last= |authorlink= |coauthors= |title=Immigrant to What? |url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,852919-1,00.html |work=Time Magazine |page=2 |date=25 November 1946 |accessdate=17 December 2008 |archive-date=2009-09-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090916073739/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,852919-1,00.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ|സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ]] നിന്നും നാടുകടത്തപ്പെട്ട ട്രോട്സ്കിക്ക് ലീ നോർവേയിൽ അഭയമനുവദിച്ചു. എന്നാൽ [[സ്റ്റാലിൻ|സ്റ്റാലിന്റെ]] സമ്മർദ്ദഫലമായി ട്രോട്സ്കിയെ നോർവേയിൽ നിന്നും പുറത്താക്കി&lt;ref&gt;Deutscher, Isaac  (2004), ''The Prophet Outcast: Trotsky, 1929-1940'', pp. 274-282&lt;/ref&gt;.

1941-ൽ ലണ്ടൻ ആസ്ഥാനമാക്കി രൂപീകരിച്ച നോർവേയുടെ പ്രവാസഭരണകൂടത്തിൽ വിദേശകാര്യമന്ത്രിയായി. 1946 വരെ ഈ സ്ഥാനത്ത് തുടർന്നു.

===ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ===

1945-ൽ [[സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോ]]യിൽ നടന്ന യു.എൻ. കോൺഫെറൻസിലേക്കുള്ള നോർവീജിയൻ ഡെലിഗേഷനെ നയിച്ചത് ട്രിഗ്വെ ലീ ആയിരുന്നു. [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ സുരക്ഷാസമിതി]] രൂപീകരണത്തിനുള്ള കരട് തയ്യാറാക്കുവാൻ നേതൃത്വം വഹിച്ചു. 1946 ഫെബ്രുവരി 1-ന് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ആദ്യത്തെ സെക്രട്ടറി ജനറൽ ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 

സെക്രട്ടറി ജനറൽ എന്ന നിലയിൽ [[ഇൻഡോനേഷ്യ]], [[ഇസ്രായേൽ]] എന്നീ രാജ്യങ്ങളുടെ രൂപീകരണത്തെ അദ്ദേഹം പിന്തുണച്ചു. [[ഇറാൻ|ഇറാനിൽ]] നിന്നും സോവിയറ്റ് ശക്തികളുടെ പിൻമാറ്റത്തിനായും കശ്മീരിലെ വെടിനിർത്തലിനായും പ്രയത്നിച്ചു. കൊറിയൻ യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കുവാനുണ്ടായ കാലതാമസം വിമർശനത്തിന് കാരണമായി. കൊറിയൻ യുദ്ധത്തിലെ ഇടപെടൽ ലീയെ സോവിയറ്റ് യൂണിയന് അനഭിമതനാക്കി. 1950 നവംബർ 1-ന് [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ പൊതുസഭ|യു.എൻ. ജനറൽ അസംബ്ലി]] ലീയുടെ ഔദ്യോഗിക കാലാവധി നീട്ടി. 1952 നവംബർ 10-ന് രാജിവച്ചു.

ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ നിന്നുള്ള രാജിക്ക് ശേഷവും ട്രിഗ്വെ ലീ നോർവീജിയൻ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ സജീവമായിരുന്നു.

===വ്യക്തിജീവിതം===
1921-ൽ ഹ്യോർദിസ് ജോർജെൻസെണിനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. സിസൽ, ഗുരി, മെറ്റെ എന്നിങ്ങനെ മൂന്ന് പെൺകുട്ടികളാണ് ഈ ദമ്പതികൾക്ക്. 1968 ഡിസംബർ 30-ന് നോർവേയിലെ ഗെയ്‌ലോയിൽ വച്ച് ഒരു ഹൃദയാഘാതത്തെ തുടർന്ന് തന്റെ 72-ആം വയസ്സിൽ ട്രിഗ്വെ ലീ നിര്യാതനായി.

===അവലംബം===
{{reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
* [https://archives.un.org/content/un-secretary-general-trygve-halvdan-lie ട്രിഗ്വെ ലീ ആർക്കൈവ്സ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131019093640/https://archives.un.org/content/un-secretary-general-trygve-halvdan-lie |date=2013-10-19 }} , [https://archives.un.org/ യു.എൻ ആർക്കൈവ്സ്] വെബ്സൈറ്റ്.
* [http://www.trygveliegallery.com/ ട്രിഗ്വെ ലീ ഗാലറി, ന്യൂയോർക്ക് സിറ്റി] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110930064216/http://www.trygveliegallery.com/ |date=2011-09-30 }}
* [http://www.nycgovparks.org/parks/M203A/highlights ട്രിഗ്വെ ലീ പ്ലാസാ, ന്യൂയോർക്ക് സിറ്റി]
* [http://www.regjeringen.no/en/dep/ud/selected-topics/un/fundamental_freedoms.html?id=614637 ട്രിഗ്വെ ലീ സിമ്പോസിയം]

[[വർഗ്ഗം:ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ സെക്രട്ടറി ജനറൽമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:നോർവെ]]
[[വർഗ്ഗം:1896-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1968-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 16-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 30-ന് മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>j8glbn1qla7ujr0kujsib7aexz2tmm7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചെങ്ങഴിനാട്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>266682</id>
    <revision>
      <id>4616533</id>
      <parentid>4605913</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:17:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616533</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26499" sha1="nfohn3mbgv15slweinh3mnam26jhn1t" xml:space="preserve">കേരളത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ|തൃശൂർ]] ജില്ലയിൽപെട്ട [[തലപ്പിള്ളി താലൂക്ക്|തലപ്പിള്ളി]] കുന്നംകുളം തൃശൂർ,താലൂക്കുകളിലെ ചൊവ്വന്നൂർ, ചൂണ്ടൽ, എരുമപ്പെട്ടി,വരവൂർ,മുള്ളൂർക്കര കടങ്ങോട്,വേലൂർ, കൈപ്പറമ്പ്, മുണ്ടത്തിക്കോട്, അവണൂർ തുടങ്ങിയ പഞ്ചായത്തുകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന 18 പ്രദേശങ്ങൾ കേന്ദ്രീകരിച്ച് നിലനിന്നിരുന്ന ഒരു ചെറിയ നാട്ടുരാജ്യമാണ്‌ '''ചെങ്ങഴിനാട്'''   

==ഐതിഹ്യം==

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ അധഃപതനത്തെ തുടർന്ന് (11,13 നുറ്റാണ്ട് ) നാടിൻ്റെ നാനാഭാഗങ്ങളിലായി അനേകം സ്വതന്ത്രനാട്ടുരാജ്യങ്ങൾ പിറവിയെടുത്തു. അതുവരെ രാജ്യഭരണ ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ ഒന്നും കൈയ്യാളാതെ വൈദിക കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യ്തിരുന്ന നമ്പൂതിരിമാരിൽ ചിലർ രാജ്യഭരണപരമായ കാര്യങ്ങളിൽ  അധികാ‍രങ്ങൾ കൈയാളാൻ തുടങ്ങി. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ ശുകപുരം ഗ്രമ ക്കാരനായ [[ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാർ|ചെങ്ങഴി നമ്പി]] വൈദിക കാര്യങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യതിചലിച്ച് പട കൂട്ടി ഭാരതപ്പുഴക്ക് തെക്കുള്ള ഒരു വലിയ പ്രദേശം പിടിച്ചെടുത്തു ,ഈ പ്രദേശങ്ങൾ ചേർത്ത് തൻ്റെ പേരിൽ ചെങ്ങഴി നാട് എന്ന ഒരു ചെറു നാട്ടുരാജ്യം സ്ഥാപിച്ചു. ഈ കാലഘട്ടങ്ങളിൽ നടന്നിരുന്ന ശുകപുരം പന്നിയൂർ കൂർ വഴക്കുകളിൽ ശുകപുരത്തിൻ്റെ സഹായത്തിന് എത്തിയത് പെരുമ്പടപ്പ് സ്വരൂപമായിരുന്നു. പെരുമ്പടപ്പ് സ്വരൂപത്തിന് സൈനികമായും സാമ്പത്തികമായും  സഹായങ്ങൾ  ചെങ്ങഴി നമ്പി ചെയ്യ്ത് കൊടുത്തു. ചെങ്ങഴി നമ്പിയുടെ ഭരണമികവും സൈനികസന്നാഹങ്ങളിലും ആകൃഷ്ടരായ പെരുമ്പടപ്പ്സ്വരൂപം ചെങ്ങഴി നമ്പിയെ തിരുവഞ്ചിക്കുളം ക്ഷേത്രത്തിൽ ക്ഷണിച്ച് വരുത്തി കൊച്ചി രാജ്യത്തിൻ്റെ വടക്കുള്ള പ്രദേശങ്ങളുടെ അധികാരം നൽകി നാടുവാഴിയായി വാഴിച്ചു. അന്നു മുതൽ ചെങ്ങഴി നമ്പി ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ എന്ന സ്വാനപ്പേര് സ്വീകരിച്ചു എന്നുമാണ് ഈ നാട്ടുരാജ്യത്തിൻ്റെ ഉത്ഭവത്തെ പറ്റിയുള്ള ഐതിഹ്യം. എങ്കിലും ഇവർ  പലപ്പോഴായി സാമൂതിരിയോടും കൂറ് പുലർത്തി പോന്നിരുന്നതായി ചരിത്രത്തിൽ കാണാൻ കഴിയും ,ഇതിനെ സാധൂകരിക്കുന്ന ചില തെളിവുകൾ നാടിൻ്റെ അതിർത്തികളെ പറ്റിയും ഭരണാധികാരിയായ ചെങ്ങഴി നമ്പിയാരെ പറ്റിയും , പലപ്പോളായി നടന്ന പല യുദ്ധങ്ങളെ പറ്റിയുമുള്ള വിവരണം പ്രസിദ്ധ ചരിത്ര പണ്ഡിതനായ കെ.പി. പത്മനാഭമേനോൻ രചിച്ച കൊച്ചി രാജ്യ ചരിത്രത്തിൽ രേഖപെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.   

[[ആഴ്‌വാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കൾ|കുലുക്കല്ലൂർ ആഴ്‌വാഞ്ചേരി]] തമ്പ്രാക്കളുടെ വംശത്തിൽപ്പെട്ടവരാണിവർ എന്നും , [[പന്നിയൂർ വരാഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം|പന്നിയൂർ]] [[ശുകപുരം|, ശുകപുരം]] ഗ്രമങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വഴക്കിൽ ഇടപെട്ട് ആയുധം ഉപയോഗിച്ച് യുദ്ധം ചെയ്യ്തു എന്നും അങ്ങനെ ആഭിജാത്യത്തിൽ ന്യൂനത സംഭവിച്ചു എന്നുമുള്ള ഒരു ഐതിഹ്യം ഇവർക്കുണ്ട്. [[മാമാങ്കം|മാമാങ്ക]] ചരിത്രത്തിലെ ഏടുകളിൽ ഒന്നായ ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ പാട്ടിൻ്റെ അവസാന ഭാഗങ്ങളിൽ [[പന്നിയൂർ]] , [[ശുകപുരം]] കൂറുകളിലെ വഴക്കിനെ പറ്റിയും പന്നിയൂരെ വെള്ളം ഞാൻ പണ്ടേ കുടിക്കില്ല എന്നുമുള്ള പരാമർശ്ശവും ഈ ഐതിഹ്യത്തിന് ചരിത്രത്തിൻ്റെ ബലം നൽകുന്നു.

==ഭരണരീതി==

ചെങ്ങഴി നമ്പിയാൻമാർ നാല് താവഴികളായി തിരിഞ്ഞ് മൂത്ത താഴിക്ക് നാടുവാഴി സ്ഥാനവും മറ്റ് മുന്ന് താവഴിക്കും മൂപ്പിൽ സ്ഥാനവും ദേശവാഴി എന്നി സ്ഥാനങ്ങളും നൽകിയിരുന്നു.മൂപ്പിൽ സ്ഥാനികളിൽ പ്രധാനികൾ മച്ചിങ്ങൽ കഴകപുരയിൽ മൂപ്പിൽ , കല്ല്ട്ത്ത് മൂപ്പിൽ, മല്ലൂഴ്പാറ മൂപ്പിൽ, കണ്ണംമ്പാറ മൂപ്പിൽ എന്നിവരായിരുന്നു. ചെങ്ങഴി നാട്ടിൽ ഏകദേശം എഴുപത്തി രണ്ടോളം ദേശങ്ങൾ ഉള്ളതായി കൊച്ചി രാജ്യചരിത്രത്തിൽ കാണാൻ കഴിയും ദേശങ്ങളെ അംശങ്ങളുമായി വിഭജിച്ച്  അംശാധികാരി എന്നി പദവികൾ നായർ മാടമ്പിമാർക്ക് നൽകിയിരുന്ന.ഓരോ ദേശത്തും ഓരോ സ്ഥാനി നായരെ അധികാര ചിഹ്നമായ “കടുത്തല” (ഒരു തരം വാൾ). നൽകി പടത്തലവന്മാരായി നിയോഗിച്ച് ഉപാധികളോടെ ഭരണം നടത്തുവാനും കരം പിരിക്കുവാനും അനുവദിച്ചിരുന്നു.ഇതിൽ പ്രധാന പടത്തലവൻ പാറംകുളം പണിക്കർ ആയിരുന്നു' ആയിരം നായർ പടയാളികൾ സൈന്യത്തിൽ ഉള്ളതായി മാമാങ്കം പാട്ടായ ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ പാട്ടിൽ വിവരണം ഉണ്ട്. നാടുവാഴിയുടെ സാനിധ്യത്തിലാണ് വഴക്കുകൾ തീർക്കലും ശിക്ഷാവിധികളും നടന്നിരുന്നത്.
ഭൂമിയിൽ വലിയ പങ്കും  ദേശക്ഷേത്രങ്ങളുടെ കീഴിൽ ദേവസ്വം ഭൂമിയായും ബാക്കിയുള്ളവ ഭരണവർഗ്ഗത്തിൻ്റെ കീഴിലും ആയിരുന്നു.

== ഭൂപ്രകൃതി ==

കാർഷിക സമ്പുഷ്ടവും ജൈവവൈവിധ്യവും ചേർന്ന ഈ ഭൂപ്രദേശം വിവിധ കാവ്യങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. തിരുവിതാംകൂറിലെ ശ്രീപത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് [[മുറജപം|മുറജപ]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിനായി  കൊണ്ടുപോയിരുന്ന ചെങ്ങഴിക്കോടൻ കാഴ്ച്ചക്കുലകൾ  ഇവിടെ മാത്രം കണ്ടുവരുന്ന ഒരു സവിശേഷ  നേന്ദ്രവാഴ ഇനമാണ്. 2015ൽ ഭൗമസൂചിക പട്ടികയിൽ ഇടം നേടിയ [[ചെങ്ങാലിക്കോടൻ|ചെങ്ങഴിക്കോൻ]] നേന്ദ്രവാഴക്ക് സ്റ്റാമ്പും പോസ്റ്റൽ കവറും സ്വന്തമായി ഉണ്ട് എന്ന പ്രത്യേകത കൂടി ഉണ്ട്.

==AD1505-ലെ മാമാങ്കം==

1498-ൽ [[വാസ്കോ ഡ ഗാമ]] കാപ്പാട്ടെത്തുന്നത് മലബാർ തീരത്തെപ്പറ്റി പോർത്തുഗലിൽ ലഭ്യമായ വിവരണങ്ങളിലൂടെയാണ്. അന്ന് സാമൂതിരി പൊന്നാനിയിലാണ് താമസം. അന്നത്തെ നഗരവും തുറമുഖവും പാശ്ചാത്യനാടുകളുടേതുമായി തുലനം ചെയ്യാവുന്ന രീതിയിലുമായിരുന്നു. പോർത്തുഗീസുകാരെ വരവേറ്റെങ്കിലും മുസ്ലീം എതിർപ്പുണ്ടായിരുന്നു. ഇതുമൂലം കബ്രാൾ രാഷ്ട്രീയമായി കൊച്ചിക്കാണ് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം കൊടുത്തത്. തൻമൂലം AD 1503-ൽ [[സാമൂതിരി]] കൊച്ചി ആക്രമിച്ചു.ഈ ആക്രമണത്തിൽ രാജാ ഉണ്ണിരാമൻ കോയിക്കൽ ഒന്നാമനടക്കം മുന്ന് രാജ്യ കുടുബാങ്കങ്ങൾ കൊലചെയ്യപ്പെട്ടു. അതിനു പ്രതികാരമെന്നോണം AD1505'''-'''ലെ മാമാങ്കത്തിൽ ചെങ്ങഴിനമ്പ്യാരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ വന്ന ചാവേറുകൾ സാമൂതിരിയെ വധിക്കാനായി ശ്രമിച്ചിരുന്നു. പതിനാറായിരം സൈനികർ വരെ സാമൂതിരിയെ സംരക്ഷിച്ചിരുന്നു എന്ന് ചിലയിടങ്ങളിൽ കാണുന്നു. എന്നാൽ ഈ [[മാമാങ്കം|മാമാങ്ക]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിൽ [[ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാർ|ചെങ്ങഴിനമ്പ്യാ]]&lt;nowiki/&gt;രുടെ 1000 പേരടങ്ങുന്ന നായർ പടയിൽനിന്ന് തിരഞ്ഞെടുത്ത വെറും 190 ചാവേറുകൾ സാമൂതിരിയുടെ സുരക്ഷാസന്നാഹങ്ങൾ നിഷ്പ്രഭമാക്കി മുന്നേറിയെങ്കിലും ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ ഉൾപ്പടെ എല്ലാവരും വീരമൃത്യു വരിച്ചതായും, സാമൂതിരി പക്ഷത്തു വലിയ ആൾനാശമുണ്ടായതായും , ചാവേർപാട്ടുകളായ ചെങ്ങഴിനമ്പ്യാർ പാട്ട്, [[കണ്ടർ മേനോൻ|കണ്ടർ മേനവൻ]] പാട്ട് എന്നിവയിൽ പരാമർശമുണ്ട്.

വേലൂർ വെങ്ങിലശ്ശേരിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന [[മണിമലർക്കാവ് ക്ഷേത്രം, വേലൂർ|മണിമലർക്കാവ്]] ക്ഷേത്രത്തിൻ്റെ അകകോയ്മയും പുറകോയ്മയും നാടുവാഴി ആയിരുന്ന  ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർക്കായിരുന്നു . ഇവിടെ AD 1505 ൽ നടന്ന മാമാങ്കം പടപ്പുറപ്പാടിനെ അനുസ്മരിച്ച് കൊണ്ട് നടക്കുന്ന കുംഭഭരണി കുതിരവേലയിൽ 18 ദേശക്കാരും ദേശവാഴികളും നിബന്ധമായും പങ്കെടുക്കണമായിരുന്നു.  വേലയുടെ പറ പുറപ്പാടിന് മുന്നെ  ദേശവഴക്കുകൾ തിർക്കുവാൻ  നമ്പിക്കൂറും,നാടുവാഴിക്കുറും ദേശവാഴികളും, നാട്ടുകൂട്ടവും,ഒറ്റേ കീഴേറ്റിലേയും ഒറ്റെ മേലേറ്റിലേയും കുടുംബങ്ങളും  ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തി നടുവാഴിയുടെ സാനിദ്ധ്യത്തിൻ ദേശ വഴക്കുകൾ തീർത്തതിന് ശേഷം മാത്രമാണ് പറ പുറപ്പെട്ടിരുന്നത്. ഇപ്പോഴും പറ പുറപ്പാടിന് മുന്നെ ഈ ആചാരങ്ങളുടെ ചില അംശങ്ങൾ കാണാൻ കഴിയും. 
   
==പാലക്കാട്ടെ നാട്ടുരാജാവുമയുള്ള യുദ്ധം==

1560– AD കാലഘട്ടത്തിൽ കുറൂർ മനയിലെ മൂത്ത കാരണവരും പാലക്കാട്ടെ നാട്ടുരാജാവിനും തമ്മിൽ സ്വൈരക്കേടുണ്ടാവുകയും അതുവഴി ജീവഹാനി ഉണ്ടാവുമെന്ന് പേടിച്ച് കുറൂർ മനക്കാർ, [[ചെങ്ങഴിനാട്]] നാടുവാഴി ആയിരുന്ന ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാരുടെ സഹായം തേടി. ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ ആചാരപൂർവ്വം ക്ഷണിച്ച് കുറൂര് മനക്കാരെ ചെങ്ങഴിനാട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്ന് നാട്ടിൽ ഇരുത്തുകയും മനക്കാർക്ക് വേണ്ട സൗകര്യങ്ങൾ ചെയ്യ്ത് കൊടുക്കുകയും ചെയ്യ്തു . എന്നാൽ ഇത് പാലക്കാട് നാടുവാഴിയുമായുള്ള യുദ്ധത്തിന് കാരണമായി . ചെങ്ങഴി നമ്പ്യരും , പാലക്കാട് നാടുവാഴിയും തമ്മിൽ നടന്ന യുദ്ധത്തിൽ വിജയിച്ച ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ തൻ്റെ പടനായകരായ പാറംകുളം പണിക്കൻമ്മാരുടെ സഹായത്തോടെ കീഴടക്കിയ പ്രദേശത്തിന്റെ സ്ഥാനം നിർണ്ണയിച്ചുകൊണ്ട് സ്ഥാപിച്ച ആദൂരിലെ കാൽനാട്ടിപ്പാറ ഒരു ചരിത്രസ്മാരകമാണ്. അന്ന് കുറൂമന നിന്നിരുന്ന സ്ഥലത്ത് വെങ്ങിലശേരിയിൽ ചരിത്രസ്മരണ നിലനിർത്തി കൊണ്ട് ഇന്ന് [[കുറൂരമ്മ|കുറുരമ്മ]]&lt;nowiki/&gt;യുടെ പേരിൽ പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രവും കാണാൻ കഴിയും.

==സാംസ്കാരിക സാഹിത്യമേഖലകളിലെ സംഭാവനകൾ==

ആധുനിക കേരളത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക സാഹിത്യമേഖലകളിൽ ഏറെ സംഭാവനകൾ നൽകിയിട്ടുള്ള  വൈദേശിക സന്ന്യാസിയായ [[അർ‌ണ്ണോസ് പാതിരി|അർണ്ണോസ്]] പാതിരി യഥാർത്ഥനാമം യൊവാൻ ഏർണസ് ഹാങ്സിൽഡൻ  1712ൽ ഈ നാട്ടിലെത്തി എതിർപ്പുകൾ ഉണ്ടായിട്ടും ആഴ്വ്വാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കൾ, കമാന്റർ ബെർണാർഡ് കെറ്റെലിൽ എന്നിവരുടെ സഹായത്തിൽ  ‌വെങ്ങിലശ്ശേരിയിൽ AD 1715 - 20 കാലഘട്ടത്തിൽ  [[ചെറമങ്ങാട് അയ്യപ്പൻകാവ്|ചെറമങ്ങട് അയ്യപ്പൻ]] കാവിലെ കഴകപ്പുരയുടെ പടിപ്പുരയിൽ താമസിച്ച് പിറഞ്ചാങ്കുന്ന് പുണ്യാളൻ ദേവാലയം പണി കഴിപ്പിച്ചു പടിപ്പുരമാളിക എന്ന ഗോപുരമാണ് ആദ്യം നിർമ്മിച്ചത്.പടിപ്പുര മാളിക പണിയിച്ചത് ആഴ്‌‌വാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കളാണെന്ന് അഭിപ്രായമുണ്ട്. പള്ളി നിർമ്മാണത്തിന് അനുമതി ‌നൽകിയുള്ള ചെമ്പോലയിലെ വട്ടെഴുത്തിൽ ''കുന്നത്ത് കീഴൂട്ട് കുമാരൻ തമ്പിമാരും കുന്നത്തു പറമ്പിന്റെ പടിഞ്ഞാറേ അതിർത്തിയിൽ പത്തു പറയ്‌‌ക്ക് സ്ഥലം ചെറമങ്ങാട്ട് പള്ളിയിൽ പിറഞ്ചാങ്കുന്ന് പുണ്യാളൻ തീരുമാനപ്പേരിൽ ചാമ്പാളൂരുകാരൻ അർണോസ് പാതിരിക്കും,'' എന്ന് ‌രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.

==സാമൂതിരിയുടെ മേൽകോയമ==

AD 1720-ൽ സാമൂതിരിയുടെ ആക്രമണഫലമായി പെരുമ്പടപ്പ് പ്രദേശം അന്യാധീനപ്പെട്ടു. തൃശ്ശൂരും, വടക്കുന്നാഥ ക്ഷേത്രവും സാമൂതിരിയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലായി, പെരുമ്പടപ്പിന്റെ ആഭ്യന്തരസാഹചര്യങ്ങളാണു് സാമൂതിരിക്ക് ആത്യന്തികമായി കൊച്ചിക്കുമേൽ തന്റെ കയ്യാളാൻ അവസരമൊരുക്കിക്കൊടുത്തതു്. കൊച്ചി ഭരിച്ചിരുന്ന മൂത്ത താവഴി രാജാവിനെതിരെ ഇളയതാവഴി സാമൂതിരിയുടെ സഹായമഭ്യർത്ഥിച്ചു . ഈ അവസരം മുതലെടുത്ത് സാമൂതിരി കൊച്ചി രാജ്യത്തിലേക്ക് പടനീക്കം നടത്തി ത്യശ്ശൂർ പിടിച്ചെടുത്തു . തൃശ്ശൂർ ഗ്രമക്കാരായ [[നമ്പൂതിരി|നമ്പൂതിരിമാർ]] ഇടപ്പള്ളി രാജാ കൊടുങ്ങല്ലൂർ രാജാ തലപ്പിള്ളി രാജാക്കന്മാർ [[ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാർ|ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാൻമാർ]].ആറുനാട്ടിൽ പ്രഭുക്കളായ മുരിയാനാട് നമ്പ്യാർ,വെള്ളോസ് നമ്പ്യാർ. ചങ്ങരംകോത കർത്താവ് ,മുതലായവർ പ്രബലരായിരുന്നതും കൊച്ചി രാജാവിനെ ധിക്കരിക്കാൻ പോന്നത്ര ശക്തികളായിരുന്നതും സാമൂതിരി മുതലെടുക്കുകയായിരുന്നു.കൊച്ചി രാജാവ് അന്ന് താമസിച്ചിരുന്ന വടക്കേക്കരകോവിലകം ഒരു തുള്ളി ചോര പോലും ചിന്താതെ ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പിടിച്ചെടുത്തത് ഒരു ചരിത്ര സംഭവമാണ്. ഈ യുദ്ധത്തെ പറ്റിയുള്ള വിശദ വിവരണം കെ പി പത്മനാഭ മേനോൻ എഴുതിയ കൊച്ചി രാജ്യ ചരിത്രത്തിലും,വടക്കുംനാഥക്ഷേത്രത്തിലെ ഗ്രന്ഥവരിയിലും കാണാൻ കഴിയും. എന്നാൽ തിരുവിതംകൂറിൻ്റെ സഹായത്തോട്കൂടി സാമൂതിരിയെ ഒഴിപ്പച്ചതിന് ശേഷം . സാമൂതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ സഹായിച്ചതിന് പകരമായി 940-മാണ്ട് കർക്കിടകം 30-ന് [[തിരുവഞ്ചിക്കുളം ശിവക്ഷേത്രം|തിരുവഞ്ചിക്കുളം]] ക്ഷേത്രത്തിൽ വെച്ച് [[പെരുമ്പടപ്പു സ്വരൂപം|പെരുമ്പടപ്പ് സ്വരൂപം]], ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാരെ കൊണ്ട് പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യിച്ചു എന്നും വടക്കുംനാഥക്ഷേത്രഗ്രന്ഥവരിയിൽ കാണുന്നു. പിന്നീട് അങ്ങോട്ട് സ്വതന്ത്ര ഭരണം നഷ്ടമയ [[ചെങ്ങഴിനാട്]] പൂർണ്ണമായും കൊച്ചിരാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമാവുകയും ചെയ്തു.എങ്കിലും കൊച്ചി രാജാവ് ചെങ്ങഴിനാട്ടിൽ പതിനെട്ടു പ്രദേശങ്ങളുടെ ഭരണാധികാരം നമ്പ്യാർക്ക് നൽകി  ചെങ്ങഴിക്കോട് പ്രവർത്തിയാർ എന്ന പേരിൽ ഉപാധികളോടെ ഭരണം നടത്തുവാനും കരം പിരിക്കുവാനും അനുവദിച്ചിരുന്നു.

==അവലംബം==
1) Kochi Rajya Charithram Author K.P. Padmanabha Menon

2) History of Kerala - (R. Leela Devi)

3) Proceedings of the Indian History Congress, Volume 37

4) http://www.deshabhimani.com/special/latest-news/506825 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160322150739/http://www.deshabhimani.com/special/latest-news/506825 |date=2016-03-22 }}

5) GOVERNMENT OF INDIA GEOGRAPHICAL INDICATIONS JOURNAL NO.62 
          
6) A History of Kerala, 1498-1801 (Kavalam Madhava Panikkar )

7)The Evergreen Legends of Kerala By . Sreekumari Ramachandran

8)https://web.archive.org/web/20191221152907/http://lsgkerala.in/velurpanchayat/history/

9) https://velurgp.in/history/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

{{കേരളത്തിലെ നാട്ടുരാജ്യങ്ങൾ‎}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നാട്ടുരാജ്യങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>nfohn3mbgv15slweinh3mnam26jhn1t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പൊകണ പ്രാവ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>268649</id>
    <revision>
      <id>4616523</id>
      <parentid>4606341</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T15:41:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sneha Forestry</username>
        <id>184179</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>4616523</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3631" sha1="sn3h0xjc6p192qn091w8ivdad1j27k8" xml:space="preserve">{{Taxobox
| name = പൊകണ പ്രാവ്
| image = Mountain Imperial Pigeon.jpg|thumb|Mountain Imperial Pigeon in Western Ghats, India
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = &lt;ref&gt;{{IUCN|id=22691780 |title=''Ducula badia'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}&lt;/ref&gt;
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Aves]]
| ordo = [[Columbiformes]]
| familia = [[Columbidae]]
| genus = ''[[Ducula]]''
| species = ''D. badia''
| binomial = ''Ducula badia''
| binomial_authority = ([[Thomas Stamford Raffles|Raffles]], 1822)
| synonyms = }}


ഇംഗ്ലീഷിൽ  '''Mountain Imperial Pigeon''' , '''Maroon-backed Imperial Pigeon''', '''Hodgson's Imperial Pigeon''' എന്നൊക്കെ പേരുകളുള്ള പൊകണ പ്രാവിൻറെ  ശാസ്ത്രീയ നാമം ''Ducula badia'' എന്നാണ്. &lt;ref name=Ali&gt;{{cite book|author=Ali, S.|year=1993|title=The Book of Indian Birds|publisher=Bombay Natural History Society|location=Bombay|isbn=0-19-563731-3}}&lt;/ref&gt; 

ഇവയുടെ വാസം ഉയർന്ന മരങ്ങൾക്കിടയിലായതിനാൽ കാണാൻ എളുപ്പമല്ല. 
പഴങ്ങളാണ് ഭക്ഷണം. 
==വിവരണം==
[[image:DuculaBadiaInsignis.jpg|thumb|left|ഉപവിഭാഗം ''insignis'']]

ഈ വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ട ഏറ്റവും വലിയ പക്ഷിയാണ്. 43-51 സെ.മീ നീളം. &lt;ref name=Ali/&gt; സാമാന്യം വലിയ വാൽ. വീതിയുള്ള, വട്ടത്തിലുള്ള ചിറകുകൾ. തലയും കഴുത്തും അടിവശവും പച്ച കലർന്ന ചാരനിറം. വെള്ള കഴുത്തും  തവിട്ടു കലർന്ന കരിംചുവപ്പു മുകൾ വശവും ചിറകുകളും. ചിറകിന്റെ അടിവശം ചാരനിറത്തിൽ  കറുപ്പ്  വരകളുള്ളതുമാണ്. 
===പ്രജനനം===
വടക്കൻ മേഖലകളിൽ മാർച്ച് മുതൽ ആഗസ്റ്റ് വരെയാണ് പ്രജനന കാലം [[ഭാരതം| ഭാരതത്തിന്റെ]] തെക്കു ഭാഗങ്ങളിൽ ഇത് ജനുവരി മുതൽ മേയ് വരെയാണ്. കൂട് താരതമ്യേന ചെറിയ 5-8 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള മരങ്ങളിലാണ്. രണ്ടു മുട്ടകളിടും. പൂവനും പിടയും അടയിരിക്കും.


[[Image:Mountain Imperial-pigeon.ogv|thumb|right|ആണ്, [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]]യിലെ ഫ്രാസേർസ് കുന്നിൽ  1997]]
==വിതരണം==
ഇവയെ [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ബ്രുണൈ]], [[കമ്പോഡിയ]] [[ചൈന]], [[ഭാരതം]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമാർ]], [[നേപ്പാൾ]], [[തായ്ലന്റ്]] [[വിയറ്റ്നാം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണുന്നു.

==അവലംബം==
*''A Guide to the Pigeons and Doves of the World'' by David Gibbs, Eustace Barnes &amp; John Cox. Yale University Press (2001), ISBN 0-300-07886-2.
{{Reflist}}</text>
      <sha1>sn3h0xjc6p192qn091w8ivdad1j27k8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>276017</id>
    <revision>
      <id>4616634</id>
      <parentid>4598978</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:06:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616634</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9606" sha1="e0kchpkfx6w52vq43ne0yx6qmk61eof" xml:space="preserve">
{{Infobox officeholder
| name = ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്
| image = Youth Congress Kerala- Dean Kuryakose MP (cropped).JPG
| birth_date = {{birth date and age |1981|06|27| df=yes}} 
| birth_place = ഐക്കരനാട്, എറണാകുളം
| residence = 
| office = [[ലോക്സഭ|ലോക്സഭാംഗം]]
| constituency = [[ഇടുക്കി]]
| term = 2019-തുടരുന്നു
| predecessor = [[ജോയ്സ് ജോർജ്]]
| successor =
| office2 = 
| term2 =
| predecessor2 =
| successor2 =
| party = [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| spouse = Dr.Neetha Paul 
| children = 1
| website = https://deankuriakose.in/about
| date = 8'th February
| year = 2021
| source = ലോക്സഭ&lt;ref&gt;http://loksabhaph.nic.in/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=5126&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://deankuriakose.in/about{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
}}
2019 മുതൽ [[ഇടുക്കി|ഇടുക്കിയിൽ]] നിന്നുള്ള [[ലോക്സഭ|ലോക്സഭാംഗവും]] [[യൂത്ത് കോൺഗ്രസ്|യൂത്ത് കോൺഗ്രസിൻ്റെ]] മുൻ സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻറും കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള [[കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസിൻ്റെ]] യുവനേതാവുമാണ് 
അഡ്വ.'''ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്'''
(ജനനം:27 ജൂൺ 1981)&lt;ref&gt;http://www.spiderkerala.net/resources/11433-Dean-Kuriakose-Idukki-UDF-Candidate-2014-Profile-and-Biography.aspx&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://keralaassembly.org/lok/sabha/biodata.php4?no=117&amp;name=Dean%20Kuriakose |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-02-08 |archive-date=2022-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220517003749/http://keralaassembly.org/lok/sabha/biodata.php4?no=117&amp;name=Dean%20Kuriakose |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://indianexpress.com/elections/idukki-lok-sabha-election-results/&lt;/ref&gt;

==ജീവിത രേഖ==
[[എറണാകുളം]] [[ജില്ല]]യിലെ കോതമംഗലം താലൂക്കിലെ പൈങ്ങോട്ടൂർ പഞ്ചായത്തിൽ എ.എം.കുര്യാക്കോസിൻ്റെയും റോസമ്മയുടേയും മകനായി 1981 ജൂൺ 27ന് ജനിച്ചു. എം.എ, എൽ.എൽ.ബി.യാണ് വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത. തൊടുപുഴ ന്യൂമാൻ കോളേജ്, മൂലമറ്റം സെൻറ്.ജോസഫ് കോളേജ്, എം.ജി.യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോട്ടയം, കേരള ലോ അക്കാദമി, ലോ കോളേജ് തിരുവനന്തപുരം എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിദ്യാഭ്യാസം. ഒരു അഭിഭാഷകൻ കൂടിയാണ് ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്&lt;ref&gt;http://loksabhaph.nic.in/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=5126&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.mathrubhumi.com/election/2019/lok-sabha/kerala-20-20/idukki/dean-kuriakose-came-back-in-idukki-with-record-majority-1.3816725 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-02-08 |archive-date=2020-11-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201129065144/https://www.mathrubhumi.com/election/2019/lok-sabha/kerala-20-20/idukki/dean-kuriakose-came-back-in-idukki-with-record-majority-1.3816725 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം==

[[കോൺഗ്രസിൻ്റെ]] വിദ്യാർത്ഥി സംഘടനയായ [[കെ.എസ്.യുവിൽ]] പ്രവർത്തിച്ചാണ് പൊതുരംഗ പ്രവേശനം.

1998-ൽ തൊടുപുഴ ന്യൂമാൻ കോളേജിൽ കെ.എസ്.യുവിൻ്റെ യൂണിറ്റ് സെക്രട്ടറിയായിട്ടാണ് തുടക്കം. 1999-2000 വർഷങ്ങളിൽ കെ.എസ്.യുവിൻ്റെ യൂണിറ്റ് പ്രസിഡൻറായി.

2004 മുതൽ 2007 വരെ കെ.എസ്.യു സംസ്ഥാന ജനറൽ സെക്രട്ടറിയായും 2007 മുതൽ 2009 വരെ കെ.എസ്.യു സംസ്ഥാന വൈസ് പ്രസിഡൻറായും 2009-2010 വർഷങ്ങളിൽ [[യൂത്ത് കോൺഗ്രസ്]] സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായും പ്രവർത്തിച്ചു.

2010 മുതൽ 2013 വരെ യൂത്ത് കോൺഗ്രസ് ഇടുക്കി ലോക്സഭാ മണ്ഡലം പ്രസിഡൻറായ ഡീൻ
2013 മുതൽ 2020 വരെ യൂത്ത് കോൺഗ്രസ് സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻറായിരുന്നു&lt;ref&gt;https://english.madhyamam.com/en/node/12773?destination=node%2F12773&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2020/mar/09/kerala-mla-shafi-parambil-is-new-youth-congress-president-2114194.html&lt;/ref&gt;

2014-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഇടുക്കിയിൽ നിന്ന് മത്സരിച്ചെങ്കിലും ഇടത് സ്വതന്ത്രനായ ജോയ്സ് ജോർജിനോട് പരാജയപ്പെട്ടു&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.mathrubhumi.com/election/2019/lok-sabha/kerala-20-20/idukki/joice-george-of-dean-kuriakose-who-will-win-idukki-loksabha-constituency-1.3659831 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-02-08 |archive-date=2019-05-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190529115458/https://www.mathrubhumi.com/election/2019/lok-sabha/kerala-20-20/idukki/joice-george-of-dean-kuriakose-who-will-win-idukki-loksabha-constituency-1.3659831 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

2019-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ജോയ്സ് ജോർജിനെ തോൽപ്പിച്ച് ആദ്യമായി  ലോക്സഭാംഗമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/kerala/dean-kuriakose-will-congress-candidate-in-idukki-95353.html|title=ഇടുക്കിയിൽ ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=ന്യൂസ് 18}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://m.timesofindia.com/city/kochi/dean-kuriakose-wins-by-huge-margin-in-idukki/amp_articleshow/69485695.cms&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.thehindu.com/news/national/kerala/dean-benefits-from-a-host-of-factors/article27226204.ece&lt;/ref&gt;

==സ്വകാര്യ ജീവിതം==
* ഭാര്യ : ഡോ.നിത പോൾ
* മക്കൾ : ഒരു ആൺകുട്ടി

== തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-29 |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.keralaassembly.org/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-29 |archive-date=2021-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510182516/http://www.keralaassembly.org/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
! വർഷം !! മണ്ഡലം || വിജയിച്ച സ്ഥാനാർത്ഥി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും !!  മുഖ്യ എതിരാളി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും || രണ്ടാമത്തെ മുഖ്യ എതിരാളി || പാർട്ടിയും മുന്നണിയും
|- 
| 2019 || [[ഇടുക്കി ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്]] ||[[കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്]] 498493 || [[ജോയ്സ് ജോർജ്]]  || [[സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] 327440 || [[ബിജു കൃഷ്ണൻ]] || [[ബി.ഡി.ജെ.എസ്.]], [[എൻ.ഡി.എ.]] 78648
|-
| 2014 || [[ഇടുക്കി ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[ജോയ്സ് ജോർജ്]]  || [[സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] ||[[ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്]] ||[[കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്]] || [[സാബു വർഗീസ്]] || [[ബി.ജെ.പി.]], [[എൻ.ഡി.എ.]]
|-
|}

== അവലംബം ==

{{reflist}}{{പതിനേഴാം ലോകസഭയിൽ കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള അംഗങ്ങൾ}}{{Kerala-politician-stub}}

[[വർഗ്ഗം:പതിനെട്ടാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>e0kchpkfx6w52vq43ne0yx6qmk61eof</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616635</id>
      <parentid>4616634</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:06:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KiranBOT</username>
        <id>205977</id>
      </contributor>
      <comment>URL-കളിൽ നിന്ന് AMP ട്രാക്കിംഗ് നീക്കം ചെയ്തു  ([[:m:User:KiranBOT/AMP|വിശദാംശങ്ങൾ]]) ([[User talk:Usernamekiran|പിശക് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുക]]) v2.2.9s</comment>
      <origin>4616635</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9611" sha1="khx8ta3ycybu3u98rv562vz1tenis87" xml:space="preserve">
{{Infobox officeholder
| name = ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്
| image = Youth Congress Kerala- Dean Kuryakose MP (cropped).JPG
| birth_date = {{birth date and age |1981|06|27| df=yes}} 
| birth_place = ഐക്കരനാട്, എറണാകുളം
| residence = 
| office = [[ലോക്സഭ|ലോക്സഭാംഗം]]
| constituency = [[ഇടുക്കി]]
| term = 2019-തുടരുന്നു
| predecessor = [[ജോയ്സ് ജോർജ്]]
| successor =
| office2 = 
| term2 =
| predecessor2 =
| successor2 =
| party = [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| spouse = Dr.Neetha Paul 
| children = 1
| website = https://deankuriakose.in/about
| date = 8'th February
| year = 2021
| source = ലോക്സഭ&lt;ref&gt;http://loksabhaph.nic.in/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=5126&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://deankuriakose.in/about{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
}}
2019 മുതൽ [[ഇടുക്കി|ഇടുക്കിയിൽ]] നിന്നുള്ള [[ലോക്സഭ|ലോക്സഭാംഗവും]] [[യൂത്ത് കോൺഗ്രസ്|യൂത്ത് കോൺഗ്രസിൻ്റെ]] മുൻ സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻറും കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള [[കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസിൻ്റെ]] യുവനേതാവുമാണ് 
അഡ്വ.'''ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്'''
(ജനനം:27 ജൂൺ 1981)&lt;ref&gt;http://www.spiderkerala.net/resources/11433-Dean-Kuriakose-Idukki-UDF-Candidate-2014-Profile-and-Biography.aspx&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://keralaassembly.org/lok/sabha/biodata.php4?no=117&amp;name=Dean%20Kuriakose |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-02-08 |archive-date=2022-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220517003749/http://keralaassembly.org/lok/sabha/biodata.php4?no=117&amp;name=Dean%20Kuriakose |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://indianexpress.com/elections/idukki-lok-sabha-election-results/&lt;/ref&gt;

==ജീവിത രേഖ==
[[എറണാകുളം]] [[ജില്ല]]യിലെ കോതമംഗലം താലൂക്കിലെ പൈങ്ങോട്ടൂർ പഞ്ചായത്തിൽ എ.എം.കുര്യാക്കോസിൻ്റെയും റോസമ്മയുടേയും മകനായി 1981 ജൂൺ 27ന് ജനിച്ചു. എം.എ, എൽ.എൽ.ബി.യാണ് വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത. തൊടുപുഴ ന്യൂമാൻ കോളേജ്, മൂലമറ്റം സെൻറ്.ജോസഫ് കോളേജ്, എം.ജി.യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോട്ടയം, കേരള ലോ അക്കാദമി, ലോ കോളേജ് തിരുവനന്തപുരം എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിദ്യാഭ്യാസം. ഒരു അഭിഭാഷകൻ കൂടിയാണ് ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്&lt;ref&gt;http://loksabhaph.nic.in/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=5126&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.mathrubhumi.com/election/2019/lok-sabha/kerala-20-20/idukki/dean-kuriakose-came-back-in-idukki-with-record-majority-1.3816725 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-02-08 |archive-date=2020-11-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201129065144/https://www.mathrubhumi.com/election/2019/lok-sabha/kerala-20-20/idukki/dean-kuriakose-came-back-in-idukki-with-record-majority-1.3816725 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം==

[[കോൺഗ്രസിൻ്റെ]] വിദ്യാർത്ഥി സംഘടനയായ [[കെ.എസ്.യുവിൽ]] പ്രവർത്തിച്ചാണ് പൊതുരംഗ പ്രവേശനം.

1998-ൽ തൊടുപുഴ ന്യൂമാൻ കോളേജിൽ കെ.എസ്.യുവിൻ്റെ യൂണിറ്റ് സെക്രട്ടറിയായിട്ടാണ് തുടക്കം. 1999-2000 വർഷങ്ങളിൽ കെ.എസ്.യുവിൻ്റെ യൂണിറ്റ് പ്രസിഡൻറായി.

2004 മുതൽ 2007 വരെ കെ.എസ്.യു സംസ്ഥാന ജനറൽ സെക്രട്ടറിയായും 2007 മുതൽ 2009 വരെ കെ.എസ്.യു സംസ്ഥാന വൈസ് പ്രസിഡൻറായും 2009-2010 വർഷങ്ങളിൽ [[യൂത്ത് കോൺഗ്രസ്]] സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായും പ്രവർത്തിച്ചു.

2010 മുതൽ 2013 വരെ യൂത്ത് കോൺഗ്രസ് ഇടുക്കി ലോക്സഭാ മണ്ഡലം പ്രസിഡൻറായ ഡീൻ
2013 മുതൽ 2020 വരെ യൂത്ത് കോൺഗ്രസ് സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻറായിരുന്നു&lt;ref&gt;https://english.madhyamam.com/en/node/12773?destination=node%2F12773&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2020/mar/09/kerala-mla-shafi-parambil-is-new-youth-congress-president-2114194.html&lt;/ref&gt;

2014-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഇടുക്കിയിൽ നിന്ന് മത്സരിച്ചെങ്കിലും ഇടത് സ്വതന്ത്രനായ ജോയ്സ് ജോർജിനോട് പരാജയപ്പെട്ടു&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.mathrubhumi.com/election/2019/lok-sabha/kerala-20-20/idukki/joice-george-of-dean-kuriakose-who-will-win-idukki-loksabha-constituency-1.3659831 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-02-08 |archive-date=2019-05-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190529115458/https://www.mathrubhumi.com/election/2019/lok-sabha/kerala-20-20/idukki/joice-george-of-dean-kuriakose-who-will-win-idukki-loksabha-constituency-1.3659831 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

2019-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ജോയ്സ് ജോർജിനെ തോൽപ്പിച്ച് ആദ്യമായി  ലോക്സഭാംഗമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/kerala/dean-kuriakose-will-congress-candidate-in-idukki-95353.html|title=ഇടുക്കിയിൽ ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=ന്യൂസ് 18}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/dean-kuriakose-wins-by-huge-margin-in-idukki/articleshow/69485695.cms&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.thehindu.com/news/national/kerala/dean-benefits-from-a-host-of-factors/article27226204.ece&lt;/ref&gt;

==സ്വകാര്യ ജീവിതം==
* ഭാര്യ : ഡോ.നിത പോൾ
* മക്കൾ : ഒരു ആൺകുട്ടി

== തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-29 |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.keralaassembly.org/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-29 |archive-date=2021-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510182516/http://www.keralaassembly.org/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
! വർഷം !! മണ്ഡലം || വിജയിച്ച സ്ഥാനാർത്ഥി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും !!  മുഖ്യ എതിരാളി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും || രണ്ടാമത്തെ മുഖ്യ എതിരാളി || പാർട്ടിയും മുന്നണിയും
|- 
| 2019 || [[ഇടുക്കി ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്]] ||[[കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്]] 498493 || [[ജോയ്സ് ജോർജ്]]  || [[സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] 327440 || [[ബിജു കൃഷ്ണൻ]] || [[ബി.ഡി.ജെ.എസ്.]], [[എൻ.ഡി.എ.]] 78648
|-
| 2014 || [[ഇടുക്കി ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[ജോയ്സ് ജോർജ്]]  || [[സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] ||[[ഡീൻ കുര്യാക്കോസ്]] ||[[കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്]] || [[സാബു വർഗീസ്]] || [[ബി.ജെ.പി.]], [[എൻ.ഡി.എ.]]
|-
|}

== അവലംബം ==

{{reflist}}{{പതിനേഴാം ലോകസഭയിൽ കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള അംഗങ്ങൾ}}{{Kerala-politician-stub}}

[[വർഗ്ഗം:പതിനെട്ടാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>khx8ta3ycybu3u98rv562vz1tenis87</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജി.എം. സിദ്ധേശ്വര</title>
    <ns>0</ns>
    <id>280889</id>
    <revision>
      <id>4616569</id>
      <parentid>4105316</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:32:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616569</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6421" sha1="ku18vvzwjg6yshiz176eue3w36j6buw" xml:space="preserve">{{infobox politician
| name = ജി.എം.സിദ്ധേശ്വര
| image = G.M. Siddeshwara addressing at the international workshop on ‘Performance Evaluation and Management of State Owned Enterprises’, in New Delhi on January 14, 2015.jpg
| caption =
| birth_date = {{birth date and age|1952|07|05|df=yes}}
| birth_place = മൈസൂർ ജില്ല, ചിത്രദുർഗ, കർണാടക
| death_date =
| death_place =
| office = സംസ്ഥാന ചുമതലയുള്ള കേന്ദ്രമന്ത്രി(വൻകിട വ്യവസായം, പൊതുമേഖല സ്ഥാപനം)
| term = 2014 - 2016
| predecessor = പൊൻ രാധാകൃഷ്ണർ
| successor = ബാബുൽ സുപ്രിയോ
| office2 = ലോക്സഭാംഗം
| term2 = 2019, 2014, 2009, 2004
| constituency2 = ദേവനഗര
| office3 = സംസ്ഥാന ചുമതലയുള്ള കേന്ദ്ര മന്ത്രി(വ്യേമയാന വകുപ്പ്)
| term3 = മെയ് 26 2014 - നവംബർ 9 2014
| predecessor3 = കെ.സി.വേണുഗോപാൽ
| successor3 = മഹേഷ് ശർമ്മ
| party = ബി.ജെ.പി
| website = http://www.gmsiddeshwara.com/journey.htm
| spouse = ജി.എസ്.ഗായത്രി
| children = 2
| year = 2023
| date = 26 ജൂൺ
| source = https://www.elections.in/political-leaders/g-m-siddeshwara.html ഇലക്ഷൻസ്.ഇൻ
}}
2004 മുതൽ 2024 വരെ ദേവനഗര മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നുള്ള ലോക്സഭാംഗമായിരുന്ന കർണാടകയിൽ നിന്നുള്ള മുതിർന്ന ബി.ജെ.പി നേതാവാണ് '' ഗൗഡർ മല്ലികാർജുനപ്പ സിദ്ധേശ്വര '' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ''' ജി.എം.സിദ്ധേശ്വര.(ജനനം : 5 ജൂലൈ 1952) '''
നാലു തവണ ലോക്സഭാംഗം,
രണ്ട് തവണ കേന്ദ്രമന്ത്രി,
ബി.ജെ.പിയുടെ ദേശീയ ട്രഷറർ,
കർണാടക ബി.ജെ.പിയുടെ സംസ്ഥാന വൈസ്-പ്രസിഡൻ്റ്, സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി എന്നീ നിലകളിലും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;[https://resultuniversity.com/election/davangere-lok-sabha Devangera Loksabha]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://newsable.asianetnews.com/south/karnatakas-g-m-siddeshwara-finally-resigns GM Siddeshwara resigned from modi ministry]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.hindustantimes.com/india-news/union-ministers-najma-heptulla-and-gm-siddeshwara-resign/story-197ZYvuG5Ya6Pc0y9tKFkN.html Union ministers Najma heptulla and GM Siddeshwara dropped, Naqvi gets in]&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.gmsiddeshwara.com/vision.htm |title=official website |access-date=2023-06-26 |archive-date=2023-06-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230626162325/http://www.gmsiddeshwara.com/vision.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ജീവിതരേഖ ==
കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ജില്ലയിലെ ചിത്രദുർഗ താലൂക്കിലെ ഭീമസമുദ്രയിലെ ഒരു ലിംഗായത്ത് കുടുംബത്തിൽ ജി.മല്ലികാർജുനപ്പയുടേയും ജി.എം.ഹാലമ്മയുടേയും മകനായി 1952 ജൂലൈ 5ന് ജനനം.
എസ്.എസ്.എൽ.സിയാണ് വിദ്യാഭ്യാസയോഗ്യത.

ദേവനഗരയിൽ നിന്ന് രണ്ട് തവണ ലോക്സഭാംഗമായിരുന്ന പിതാവ് മല്ലികാർജുനപ്പ 2002-ൽ അന്തരിച്ചതോടെയാണ് സിദ്ധേശ്വര രാഷ്ട്രീയത്തിലെത്തുന്നത്.
2004-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ബി.ജെ.പി ടിക്കറ്റിൽ ദേവനാഗര മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് ആദ്യമായി ലോക്സഭാംഗമായ സിദ്ധേശ്വര പിന്നീട് നടന്ന എല്ലാ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിലും(2009, 2014, 2019) ദേവനഗരയിൽ നിന്ന് വീണ്ടും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2014 മുതൽ 2016 വരെ ഒന്നാം നരേന്ദ്ര മോദി മന്ത്രിസഭയിൽ രണ്ട് തവണ സംസ്ഥാന ചുമതലയുള്ള കേന്ദ്ര മന്ത്രിയായിരുന്നു.

2004 മുതൽ 2014 വരെ ബി.ജെ.പിയുടെ ദേശീയ ട്രഷററായും 2009-2010 വർഷങ്ങളിൽ കർണാടക ബി.ജെ.പിയുടെ സംസ്ഥാന വൈസ് പ്രസിഡൻ്റ്, 1996 മുതൽ 2001 വരെ കർണാടക ചേമ്പർ ഓഫ് കോമേഴ്സ്, ബി.ജെ.പി കർണാടക സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി എന്നീ നിലകളിലും പ്രവർത്തിച്ചു.

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

==പുറം കണ്ണികൾ==
* [http://www.bjp.org Bharatiya Janata Party ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190312121347/http://www.bjp.org/ |date=2019-03-12 }}
* [http://164.100.24.209/newls/Biography.aspx?mpsno=3977 Members of fifteenth Lok Sabha - Parliament of India website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080417172226/http://164.100.24.209/newls/Biography.aspx?mpsno=3977 |date=2008-04-17 }}

[[വർഗ്ഗം:1952-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി നേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സ്വതന്ത്ര ചുമതലയുള്ള കേന്ദ്രസഹമന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>ku18vvzwjg6yshiz176eue3w36j6buw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടി.ആർ. സെലിയാങ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>298658</id>
    <revision>
      <id>4616605</id>
      <parentid>3660151</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T03:21:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616605</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3938" sha1="b4fu6tq5kl6mm6j48fq84o9u4zo5dqt" xml:space="preserve">{{PU|T. R. Zeliang}}
{{Infobox Indian politician
| name = T. R. Zeliang 
| image = T. R. Zeliang.jpg
| caption = ടി.ആർ. സെലിയാങ്
| birth_date = 21 February 1952
| birth_place = Mbaupungwa Village, [[Peren district]] 
| residence =
| death_date =
| death_place =

| order1  = 10th
| office1 = Chief Minister of Nagaland
| constituency1 = Peren
| termstart1 = 24 May 2014
| termend1   = 
| predecessor1 = [[Neiphiu Rio]]
| successor1 =

| party = [[Nagaland People's Front]]
| spouse = Kevizenuo Rangkau 
| Religion = 
| website =
| footnotes =
| date=
| year =
| source = 
}}
[[നാഗാലാ‌ൻഡ്|നാഗാലാൻഡിന്റെ]] പത്താമത്തെയും നിലവിലെ [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രിയുമാണ്]] '''ടി ആർ സെലിയാങ്'''. നാഗ പീപ്പിൾസ് ഫ്രണ്ട് (NPF) നേതാവായ സെലിയാങ് മുൻ മുഖ്യമന്ത്രി [[നെയ്ഫ്യു റിയോ |നെയ്ഫ്യു റിയോ]] [[ലോക്‌സഭ|ലോക്‌സഭയിലേക്ക്]] തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ശേഷം മുഖ്യമന്ത്രി പദം രാജിവച്ചതിനെ തുടർന്നാണ്‌ മേയ് 2013-ഇൽ മുഖ്യ മന്ത്രിയായത്‌.&lt;ref&gt;{{cite news|title=സെലിയാങ്‌ നാഗാലാൻഡ്‌ മുഖ്യമന്ത്രിയായി അധികാരമേറ്റു|url=http://www.mangalam.com/print-edition/india/187053|accessdate=3 ഡിസംബർ 2014|newspaper=മംഗളം|date=25 മേയ് 2014}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=നാഗാലാൻറ് മുഖ്യമന്ത്രിയായി സെലിയാങ് സത്യപ്രതിജ്ഞചെയ്തു|url=http://amritatvonline.com/index.php/2011-06-30-23-44-03/item/2006-2014-05-24-08-11-26|accessdate=3 ഡിസംബർ 2014|newspaper=അമൃത ടി.വി|date=24 മേയ് 2014}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 

[[കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സിലൂടെ]] രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശം നടത്തിയ സെലിയാങ് പിന്നീടാണ് നാഗ പീപ്പിൾസ് ഫ്രണ്ടിൽ അംഗമായത്. നാഗാലൻഡിലെ [[പെരേൺ ജില്ല|പെരേൺ ജില്ലയിലെ]] സെലിയാങ് ഗോത്ര വംശജനാണ്. റിയോ മന്ത്രിസഭയിൽ ആസൂത്രണവകുപ്പ് മന്ത്രിയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|title=സെലിയാങ് നാഗാലാൻഡ് മുഖ്യമന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞചെയ്തു|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=456486|accessdate=3 ഡിസംബർ 2014|newspaper=മാത്രുഭൂമി|date=24 മേയ് 2014|archive-date=2014-05-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20140524183319/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=456486|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist|2}}

{{Current Indian chief ministers}}

[[വർഗ്ഗം:2014-ലെ ഇന്ത്യയിലെ തെരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നാഗാലാ‌ൻഡിന്റെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:1952-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>b4fu6tq5kl6mm6j48fq84o9u4zo5dqt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചെറുന്നിയൂർ ജയപ്രസാദ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>298923</id>
    <revision>
      <id>4616540</id>
      <parentid>4597617</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:59:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616540</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6597" sha1="gqwy1nqgi94eaa5wf95ghcte69vmpxf" xml:space="preserve">{{prettyurl|cherunniyur jayarasad}}
[[പ്രമാണം:Cherunniyur Jayaprasad.jpg|ലഘുചിത്രം|ചെറുന്നിയൂർ ജയപ്രസാദ്]]
മലയാള നാടകകൃത്തും നാടക സംവിധായകനുമാണ് '''ചെറുന്നിയൂർ ജയപ്രസാദ്'''(ജനനം : 1951). കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയുടെ സമഗ്രസംഭാവനക്കുള്ള പുരസ്‌കാരം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. മിഥോളജിയെ ആനുകാലിക സംഭവങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചും ഭൂമാത്മകത എന്ന സങ്കേതത്തെ നാടകാവിഷ്കാരത്തിനായി വിദശമായി പ്രയോഗിച്ചും വൈവിധ്യമാർന്ന വിഷയങ്ങളുമായി നാടകരചനയിലും സംവിധാനത്തിലും ഒട്ടേറെ പുതുമകളോടെ നാടകവേദി കയ്യടക്കി.&lt;ref&gt;{{Cite book |first=ജോസ് കോയിവിള |title=തൂലികാവസന്തം |publisher=കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി തൃശൂർ |year=2016 |edition=1st |location=തൃശൂർ |publication-date=01 March 2016 |pages=149 -151 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

==ജീവിതരേഖ==
തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ വർക്കലയ്ക്കടുത്തുള്ള ചെറുന്നിയൂരിൽ വാമദേവന്റെയും സുമതിയുടെയും മകനായി ജനിച്ചു. വർക്കല ഹൈസ്ക്കൂളിൽ പഠിച്ചു. മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ ഡിപ്ലോമ നേടി. കൊച്ചിൻ ഷിപ്പ്‌യാർഡിൽ എഞ്ചിനീയറായി വിരമിച്ചു. എൺപതിലധികം നാടകങ്ങൾ രചിച്ചു. കൊല്ലം ജില്ലയിലെ ഓച്ചിറ കേന്ദ്രീകരിച്ച് 'നിള' എന്ന പേരിൽ നാടക സമിതി രൂപീകരിച്ചു പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഇരുപത്തിമൂന്നു സാമൂഹ്യ നാടകങ്ങൾ നിള അവതരിപ്പിച്ചു. ഏഷ്യനെറ്റ് ചാനലിൽ അവതരിപ്പിച്ച 'ചന്ദനമഴ' എന്ന ജനപ്രിയ സീരിയലിന്റെ തിരക്കഥ രചിച്ചു.
==നിള കൾച്ചറൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടും ഗാർഡൻ തിയേറ്ററും ==
കൊല്ലം ഓച്ചിറയിൽ നാടകമടക്കമുള്ള കലകളുടെ പരിശീലനത്തിനും പ്രദർശനത്തിനുമായി ചെറുന്നിയൂരിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ഗാർഡൻ തിയേറ്റർ ഒരുക്കിയിട്ടുള്ളത്. ശബ്ദ _ പ്രകാശ സംവിധാനവും ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്. പരിശീലന ക്യാമ്പുകളും നടത്തി വരുന്നു.&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/apps/news-template.php?wid=1536641&amp;pid=CYB&amp;nm=0{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

==നാടകങ്ങൾ==
* യാഗാഗ്നി
* കന്യാകുമാരിയിൽ ഒരു കടങ്കഥ
* കാശ്മീരിൽ നിന്നൊരു കവിത
* ട്രൂത്ത് ഇന്ത്യ TV ചാനൽ
* സഹൃദയ സദസ്സ്
* തീരം കാശ്മീരം
* ഇവിടെ അശോകനും ജീവിച്ചിരുന്നു
* ശീലാവതി
* സീ പാലസ് 
* ഇനിയും മരിക്കാത്ത കർണ്ണൻ 
* ഈ ദീപം അണയാതിരിക്കട്ടെ 
* ഗുരുകുലം ബാലികാവസന്തം 
* മറക്കാൻ മറന്നൊരു രാത്രി 

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
*കേരള സർക്കാർ പ്രൊഫഷണൽ നാടക അവാർഡ്‌ (1985, 2006,2010, 2012)
*കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയുടെ അമച്വർ നാടക അവാർഡ് (1995)
*ആൾ ഇന്ത്യാ റേഡിയോയുടെ നാടക അവാർഡ് (1997)
*കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയുടെ ഗുരുപൂജാ പുരസ്കാരം (2010)
*സംസ്ഥാന നാടക അവാർഡ് (2010 ലും 2012 ലും)
*കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയുടെ സമഗ്രസംഭാവനക്കുള്ള പുരസ്‌കാരം (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|title=മഞ്‌ജു വാര്യർക്ക്‌ സംഗീത നാടക അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം|url=http://www.mangalam.com/print-edition/keralam/256282|publisher=www.mangalam.com|accessdate=7 ഡിസംബർ 2014|archive-date=2014-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20141209132509/http://www.mangalam.com/print-edition/keralam/256282|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
*ഇപ്റ്റ പുരസ്കാരം
*കാമ്പിശ്ശേരി പുരസ്കാരം

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:മലയാളനാടക സംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളനാടകകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സംഗീതനാടക അക്കാദമിയുടെ സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കുള്ള പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വർക്കലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1951-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>gqwy1nqgi94eaa5wf95ghcte69vmpxf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗോവിന്ദറേ എച്ച്. നായിക്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>300404</id>
    <revision>
      <id>4616503</id>
      <parentid>4092865</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:25:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616503</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2637" sha1="3z566qswnoii2rw09j3hp60m2hv32qx" xml:space="preserve">{{prettyurl|Govindaray H. Nayak}}
{{Infobox person
| name        = ഗോവിന്ദറേ എച്ച്. നായിക്
| image       =  G. H. Nayak.jpg
| alt         =[[ജി.എച്ച്‌. നായക്‌]]
| caption     = ഗോവിന്ദറേ എച്ച്. നായിക്
| birth_date  = 1935
| birth_place =സുർവ്വെ, അങ്കോള
| death_date  =
| death_place =
| nationality = [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]]
| other_names =
| known_for   = 
| spouse = 
| children = 
| occupation  = അദ്ധ്യാപകൻ, കന്നഡ സാഹിത്യകാരൻ
}}
കന്നഡ കവിയും എഴുത്തുകാരനുമാണ് '''ഗോവിന്ദറേ എച്ച്. നായിക്''' എന്ന '''ജി.എച്ച്‌. നായക്‌'''(ജനനം : 1935). 2014 ൽ ഉപന്യാസത്തിനുള്ള കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ഉത്തരാർധ എന്ന സമാഹാരത്തിനു ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.mangalam.com/print-edition/india/263562{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==ജീവിതരേഖ==
ഉത്തര കർണാടകയിലെ അംകോളയിൽ ജനിച്ചു. മൈസൂർ സർവകലാശാലയിൽ കന്നഡ പ്രൊഫസറാണ്.
==കൃതികൾ==
*ഉത്തരാർധ
*നിരപേക്ഷ
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം 2014&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/pdf/sahityaakademiawards2014-e.pdf&lt;/ref&gt;
*കന്നഡ സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
* [http://www.srikanta-sastri.org/ghnayak-on-ssrikanta-sastri/4579927894 G. H. Nayak's reminiscences of Maharaja's College, Mysore] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141027132647/http://www.srikanta-sastri.org/ghnayak-on-ssrikanta-sastri/4579927894 |date=2014-10-27 }}

[[വർഗ്ഗം:കന്നഡ കവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1935-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2023-ൽ മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>3z566qswnoii2rw09j3hp60m2hv32qx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചന്ദ്രശേഖര റെഡ്‌ഡി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>300428</id>
    <revision>
      <id>4616518</id>
      <parentid>2328197</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:40:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616518</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3427" sha1="6c173p3cc4ikor6mcdyb83ad4eva7tg" xml:space="preserve">{{prettyurl|Chandrasekhara Reddy}}
{{Infobox person
| name        = ചന്ദ്രശേഖര റെഡ്‌ഡി
| image       = 
| alt         =
| caption     = ചന്ദ്രശേഖര റെഡ്‌ഡി
| birth_date  = {{Birth date|1948|10|16}}
| birth_place =ചിറ്റൂർ [[ആന്ധ്രാ പ്രദേശ്]]
| death_date  = 
| death_place =
| nationality = [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]]
| other_names =
| known_for   = 
| spouse = 
| children = 
| occupation  = അദ്ധ്യാപകൻ, തെലുഗു സാഹിത്യകാരൻ
}}
തെലുഗു സാഹിത്യകാരനും അദ്ധ്യാപകനുമാണ് '''രാച്ചപലം ചന്ദ്രശേഖര റെഡ്‌ഡി'''(16 ഒക്ടോബർ 1948). [[മന നവലലു- മന കതനികലു]] എന്ന സാഹിത്യ  നിരൂപണ ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ രചനയ്ക്ക്  2014 ൽ നിരൂപണത്തിനുള്ള [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം 2014|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.mangalam.com/print-edition/india/263562{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; പതിമൂന്നോളം നോവലുകളും പതിനൊന്ന് ചെറുകഥൈ സമാഹാരങ്ങളും പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
==ജീവിതരേഖ==
[[ആന്ധ്രാ പ്രദേശ്‌‌|ആന്ധ്രാ പ്രദേശിലെ]] ചിറ്റൂരിനടുത്ത് ജനിച്ചു. തെലുഗുവിൽഡോക്ടറേറ്റ് നേടിയിട്ടുണ്ട്. കടപ്പായിലെ സി.പി.ബ്രൗൺ ലാങ്വേജ് റിസർച്ച് സെന്ററിന്റെ ചുമതല വഹിക്കുന്ന അദ്ധ്യാപകനാണ്. 
ജന വിജ്ഞാന വേദിക എന്ന സംഘടനയുടെ പ്രസിഡന്റാണ്.&lt;ref&gt;http://www.thehindu.com/news/national/andhra-pradesh/sahitya-akademi-awardfor-kadapa-writer/article6708648.ece&lt;/ref&gt;
==കൃതികൾ==
*ശില്പ പ്രഭാവതി (Silpa Prabhavathi)
*തെലുഗു കവിത്വം(Telugu Kavitvam)
*നന്നായാ വൊരവാട്(Nannayya Voravad)
*ദേവുതെ ബലുദൈതെ(Devude Baludaithe)
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം 2014&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/pdf/sahityaakademiawards2014-e.pdf&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:1948-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 16-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു സാഹിത്യകാരന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>6c173p3cc4ikor6mcdyb83ad4eva7tg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജസ്‌വീന്ദർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>300445</id>
    <revision>
      <id>4616564</id>
      <parentid>3659927</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T20:28:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616564</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3361" sha1="3snsa0lbk1ojlndufx6hn4p4y2fkdet" xml:space="preserve">{{prettyurl|jaswinder}}
{{Infobox person
| name        = ജസ്‌വീന്ദർ
| image       = 
| alt         =
| caption     = ജസ്‌വീന്ദർ
| birth_date  = 
| birth_place =[[പഞ്ചാബ്]]
| death_date  = 
| death_place =
| nationality = [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]]
| other_names =
| known_for   = 
| spouse = 
| children = 
| occupation  = പഞ്ചാബി കവി
}}
പഞ്ചാബി കവിയും എഞ്ചിനീയറുമാണ് '''ജസ്‌വീന്ദർ'''. 'അഗർബത്തി'  എന്ന കാവ്യ സമാഹാരത്തിന്റെ രചനയ്ക്ക് 2014 ൽ [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം 2014|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.mangalam.com/print-edition/india/263562{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==ജീവിതരേഖ==
ബത്തിൻഡ ജില്ലയിലെ കലാൽവലൻ ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചു. 1970 ൽ കാഫി എന്ന ആദ്യകാവ്യ സമാഹാരം സുഹൃത്തുക്കളുടെ സഹായത്തോടെ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഗുരു തേഗ് ബഹാദൂരിലെ സർക്കാർ പോളിടെക്നിക്കിലെ വിദ്യാഭ്യാസകാലത്ത് പഞ്ചാബ് സ്റ്റുഡൻറ്സ് യൂണിയനിലും സി.പി.ഐ.എം.എലിലും സജീവ പ്രവർത്തകനായിരുന്നു. അടിയന്തരാവസ്ഥ കാലത്ത് നാലു വർഷത്തോളം ഒളിവിൽ കഴിഞ്ഞു. പിന്നീട് വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തീകരിച്ചു. ഗുരു ഗോബിന്ദ് സിംഗ് തെർമൽ പ്ലാന്റിൽ എഞ്ചിനീയറാണ്. ആറു കാവ്യ സമാഹാരങ്ങൾ പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തി. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindustantimes.com/punjab/chandigarh/naxalite-turnd-ghazal-writer-wins-sahitya-akademi-award/article1-1298623.aspx |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-12-29 |archive-date=2014-12-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141221033759/http://www.hindustantimes.com/punjab/chandigarh/naxalite-turnd-ghazal-writer-wins-sahitya-akademi-award/article1-1298623.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
==കൃതികൾ==
*'അഗർബത്തി' 
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* * കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം 2014&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/pdf/sahityaakademiawards2014-e.pdf&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബി കവികൾ]]</text>
      <sha1>3snsa0lbk1ojlndufx6hn4p4y2fkdet</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജമാദാർ കിസ്‌കു</title>
    <ns>0</ns>
    <id>300494</id>
    <revision>
      <id>4616557</id>
      <parentid>2664422</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:40:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616557</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1755" sha1="d9915fj2it4flmmultlj03tfw72r1ni" xml:space="preserve">{{prettyurl|Jamadar Kisku}}
{{Infobox person
| name        = ജമാദാർ കിസ്‌കു
| image       = 
| alt         =
| caption     = ജമാദാർ കിസ്‌കു
| birth_date  = 
| birth_place =
| death_date  = 
| death_place =
| nationality = [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]]
| other_names =
| known_for   = 
| spouse = 
| children = 
| occupation  = സന്താളി സാഹിത്യകാരൻ
}}
[[സാന്താൾ|സന്താളി]] സാഹിത്യകാരനും നാടകകൃത്തുമാണ് '''ജമാദാർ കിസ്‌കു'''. 'മാലാ മുധം' എന്ന നാടക സമാഹാരത്തിന്റെ രചനയ്ക്ക് [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം 2014|2014 ൽ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.mangalam.com/print-edition/india/263562{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==കൃതികൾ==
*'മാലാ മുധം'
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം 2014&lt;ref&gt;http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/pdf/sahityaakademiawards2014-e.pdf&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:സന്താളി സാഹിത്യകാരന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>d9915fj2it4flmmultlj03tfw72r1ni</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജോർജ് വൊളിൻസ്കി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>301156</id>
    <revision>
      <id>4616591</id>
      <parentid>3416830</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:08:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616591</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4802" sha1="2u705l72y1taall41sj9f97vn8wbmho" xml:space="preserve">{{prettyurl|Georges Wolinski}}
{{Infobox comics creator
| name          = ജോർജ് വൊളിൻസ്കി 
| image         = G. Wolinski dédicaçant à la fête de l'Huma 2007-02.JPG
| imagesize     = 
| caption       = 
| birth_name    = 
| birth_date    =  {{Birth date |df=y|1934|6|28}}
| birth_place   = [[ടുണിസ്]], [[ടുണീഷ്യ]]
| death_date    =  {{Death date and age|df=y|2015|1|7|1934|6|28}}
| death_place   = [[പാരീസ്]], [[ഫ്രാൻസ്]]
| nationality   =  ഫ്രഞ്ച്
| area          = എഴുത്തുകാരൻ, കാർട്ടൂണിസ്റ്റ്
| alias         = 
| notable works = ''പോല്യൂട്ട് (Paulette)''&lt;br/&gt;''C’est la faute à la société''
| awards        = [[#Awards|full list]]
}}
ഫ്രഞ്ച് കാർട്ടൂണിസ്റ്റായിരുന്നു '''ജോർജ് വൊളിൻസ്കി''' (28 ജൂൺ 1934 - 7 ജനുവരി 2015). പ്രമുഖ ഹാസ്യ വാരികയായ [[ചാർലി ഹെബ്‌ദോ|ചാർലി ഹെബ്‌ദോയുടെ]] ഓഫീസിൽ 2015 ജനുവരിയിൽ നടന്ന വെടിവെയ്പിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. &lt;ref&gt;{{cite news|title=LIVE. Massacre in &quot;Charlie Hebdo&quot;: 12 dead, including Charb and Cabu|url=http://www.lepoint.fr/societe/en-direct-fusillade-a-charlie-hebdo-selon-i-tele-et-20-minutes-07-01-2015-1894629_23.php|agency=Le Point}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lepoint.fr/societe/en-direct-fusillade-a-charlie-hebdo-selon-i-tele-et-20-minutes-07-01-2015-1894629_23.php|title=EN DIRECT. Massacre chez &quot;Charlie Hebdo&quot; : 12 morts, dont Charb et Cabu|work=Le Point.fr| language=French}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;lessentiel-cabu-mort&quot;&gt;{{cite news |url=http://www.lessentiel.lu/fr/news/france/story/22976860 |title=Les dessinateurs Charb et Cabu seraient morts |language=fr |work=L'Essentiel |location=France |publisher=L'Essentiel |date=2015-01-07 |accessdate=2015-01-07 |quote=Le directeur de la publication et dessinateur satirique Charb (Stéphane Charbonnier) et Cabu seraient morts selon les informations du Point (via un tweet). Charb avait été annoncé gravement blessé selon plusieurs sources, que relayaient Le Monde et Le Figaro. }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=LIVE. Massacre in &quot;Charlie Hebdo&quot;: 12 dead, including Charb and Cabu|url=http://www.lepoint.fr/societe/en-direct-fusillade-a-charlie-hebdo-selon-i-tele-et-20-minutes-07-01-2015-1894629_23.php|agency=Le Point}}&lt;/ref&gt;
==ജീവിതരേഖ==
1934 ൽ ടുണീീഷ്യയിൽ ജനിച്ചു. ആർക്കിടെക്ചർ പഠനമുപേക്ഷിച്ച് കാർട്ടൂണിംഗിലേക്കു തിരിഞ്ഞു. ഹരാകിരി മാസികയിലും ചാർലി ഹെബ്‌ദോ മാസികയിലും ദീർഘകാലം കാർട്ടൂണുകൾ വരച്ചു. &lt;ref&gt;{{cite web | last = Lambiek Comiclopedia | title = Georges Wolinski | url =http://lambiek.net/artists/w/wolinski_georges.htm }}&lt;/ref&gt;
==കൃതികൾ==
* ''പോല്യൂട്ട്'', ആർട്ട് ബൈ ജോർജ്ജ് പിച്ചാർഡ് 
** ''പോല്യൂട്ട്'' ടോം 1, 1971	
** ''പോല്യൂട്ട്'' ടോം 2, 1972	
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* 2005: [[Angoulême International Comics Festival|Angoulême Festival]], [[Grand Prix de la ville d'Angoulême#2000s|Grand Prix de la ville d'Angoulême]]
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{Commons category|Georges Wolinski}}
* [http://lambiek.net/artists/w/wolinski_georges.htm Georges Wolinski biography] on Lambiek Comiclopedia
* [http://www.evene.fr/celebre/biographie/georges-wolinski-1820.php Georges Wolinski biography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130706125111/http://www.evene.fr/celebre/biographie/georges-wolinski-1820.php |date=2013-07-06 }} on Evene {{In lang|fr}}

{{Authority control|VIAF=57143693}}

[[വർഗ്ഗം:ഫ്രഞ്ച് കാർട്ടൂണിസ്റ്റുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആവിഷ്കാര സ്വാതന്ത്ര്യം]]
[[വർഗ്ഗം:1934-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂൺ 28-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2015-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനുവരി 7-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഫ്രഞ്ച് പത്രപ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:കൊല ചെയ്യപ്പെട്ട മാധ്യമ പ്രവർത്തകർ]]</text>
      <sha1>2u705l72y1taall41sj9f97vn8wbmho</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗോവിന്ദ് പൻസാരെ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>310101</id>
    <revision>
      <id>4616504</id>
      <parentid>4423789</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:28:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616504</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8657" sha1="tjcihprjvoahezmddfa49u8ng6gtpiz" xml:space="preserve">{{prettyurl|Govind_Pansare}}{{Infobox person
| image       =ഗോവിന്ദ് പൻസാരെ.png
| imagesize   = 200px
| caption      = ഗോവിന്ദ് പൻസാരെ
| name = ഗോവിന്ദ് പൻസാരെ
| birth_date={{Birth date|df=yes|1933|11|26}}
| birth_place=Kolhar village, [[Shrirampur taluka]], [[Ahmednagar district]], [[Maharastra]], [[India]]
| death_date         = {{death date and age|2015|2|20|1933|11|26}} 
| death_place        = [[കൊൽഹാപൂർ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], [[ഇന്ത്യ]]
| spouse= ഉമ പൻസാരെ

| children= സ്മിത, അവിനാശ് &amp; മേഘ
| occupation=[[മാർക്സിസ്റ്റ്]], [[പൊതു പ്രവർത്തകൻ]], [[അഭിഭാഷകൻ]], [[എഴുത്തുകാരൻ]] 
| religion= 
| signature=
| website = 
}}

[[മഹാരാഷ്ട്ര]] സ്വദേശിയായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകനും ഗ്രന്ഥകാരനും [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ (CPI)]] മുതിർന്ന നേതാവും ബുദ്ധിജീവിയുമായിരുന്ന വ്യക്തിയാണ് '''ഗോവിന്ദ് പൻസാരെ''' ([[Marathi language|Marathi]]: ''{{lang|mr|गोविंद पानसरे}}'') (26 November 1933 - 20 February 2015). പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിലെ മഹാരാഷ്ട്ര ഭരണാധികാരിയായിരുന്ന [[ശിവാജി|ശിവജിയെക്കുറിച്ച്]]  രചിച്ച ''[[ആരായിരുന്നു ശിവജി?]]'' എന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുസ്തകം ജനപ്രീതി നേടിയിരുന്നു. ഈ പുസ്തക രചന കാരണം വർഗ്ഗീയ തീവ്രവാദികളിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം ഭീഷണി നേരിട്ടിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://janayugomonline.com/%E0%B4%97%E0%B5%8B%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A6%E0%B5%8D%E2%80%8C-%E0%B4%AA%E0%B5%BB%E0%B4%B8%E0%B4%BE%E0%B4%B0%E0%B5%86-%E0%B4%B5%E0%B4%A7%E0%B4%B6%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%AE%E0%B4%82/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2015-05-28 |archive-date=2015-03-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150316131615/http://janayugomonline.com/%e0%b4%97%e0%b5%8b%e0%b4%b5%e0%b4%bf%e0%b4%a8%e0%b5%8d%e0%b4%a6%e0%b5%8d%e2%80%8c-%e0%b4%aa%e0%b5%bb%e0%b4%b8%e0%b4%be%e0%b4%b0%e0%b5%86-%e0%b4%b5%e0%b4%a7%e0%b4%b6%e0%b5%8d%e0%b4%b0%e0%b4%ae%e0%b4%82/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.madhyamam.com/news/341870/150221 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2015-05-28 |archive-date=2015-05-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150508113953/http://www.madhyamam.com/news/341870/150221 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ആറു ദശാബ്ദത്തിലേറെ കാലം [[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] തൊഴിലാളികളുടെയും സാമാന്യ ജനങ്ങളുടെയും നിരവധി സമരങ്ങൾക്ക് അദ്ദേഹം നേതൃത്വം നൽകിയിരുന്നു. [[സി.പി.ഐ]] ദേശീയ കൺട്രോൾ കമ്മീഷൻ സെക്രട്ടറി, സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി എന്നീ സ്ഥാനങ്ങൾ ദീർഘകാലം വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. കോൽഹാപൂരിലെ കോൾവിരുദ്ധ സമരത്തിൽ പൻസാരെ വഹിച്ച നേതൃത്വപരമായ പങ്ക് കോർപ്പറേറ്റുകൾക്കിടയിൽ അദ്ദേഹത്തിന് ശത്രുതയുണ്ടാക്കിയിരുന്നു. മഹാരാഷ്ട്രയിലെ തീവ്രവാദ വിരുദ്ധ സ്ക്വാഡിന്റെ തലവൻ ഹേമന്ത്‌ കാക്കറെയുടെ വധത്തിന്റെ ഉള്ളറകൾ തുറന്നുകാണിക്കുന്ന ‘[[ഹു കിൽഡ് കാർക്കരെ? റിയൽ ഫേസ് ഓഫ് ടെററിസം ഇൻ ഇന്ത്യ|ഹു കിൽഡ്‌ കാക്കറെ ?]]’ എന്ന പുസ്തകം ജനശ്രദ്ധയിൽ കൊണ്ടുവരുന്നതിനും അദ്ദേഹം മുൻകൈ എടുത്തതും വർഗീയ തീവ്രവാദികൾക്ക് അദ്ദേഹത്തോട് ശത്രുതയുണ്ടാക്കി.

2015 ഫെബ്രുവരി 16ന് അദ്ദേഹത്തെയും ഭാര്യയേയും കൊലയാളികൾ വെടിവെച്ചുകൊല്ലാൻ ശ്രമിക്കുകയും ഗുരുതരമായി പരിക്കേറ്റ അദ്ദേഹം ഫെബ്രുവരി 20ന് മരണപ്പെടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=Succumbs&gt;{{cite news|title=Govind Pansare succumbs to injuries|url=http://www.thehindu.com/news/cities/mumbai/govind-pansare-succumbs-to-injuries/article6917451.ece|accessdate=13 April 2015|work=[[The Hindu]]|date=21 February 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=PansareWifeShot&gt;{{cite news|title=Senior CPI leader Govind Pansare, wife shot at by assailants|url=http://indianexpress.com/article/india/politics/kolhapur-senior-cpi-leader-govind-pansare-wife-injured-in-firing/99/|accessdate=13 April 2015|work=[[The Indian Express]]|date=17 February 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=FiveBullets&gt;{{cite news|title=Pansare killing: 'Five bullets were fired at Communist leader'|url=http://www.thehindu.com/news/cities/mumbai/pansare-killing-five-bullets-were-fired-at-communist-leader/article6945267.ece|accessdate=13 April 2015|work=2015 ഫെബ്രുവരി 28}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=ShotAt&gt;{{cite news|title=CPI leader Govind Pansare, wife shot at in Kolhapur|url=http://www.thehindu.com/news/cities/mumbai/gunmen-attack-maharashtra-communist-leader-wife/article6901207.ece|accessdate=13 April 2015|work=[[The Hindu]]|date=16 February 2015}}&lt;/ref&gt;

കൊലപാതകത്തിന് ഏഴു മാസങ്ങൾക്ക് ശേഷം ഹിന്ദുത്വ തീവ്രവാദ സംഘടനയായ [[സനാതൻ സൻസ്ത|സനാതൻ സൻസ്തയുടെ]] പ്രവർത്തകർ കൊലപാതകക്കേസിൽ അറസ്റ്റിലായി.&lt;ref&gt;http://www.mangalam.com/print-edition/india/360848{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.deshabhimani.com/news-national-all-latest_news-500747.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2015-10-04 |archive-date=2015-09-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150920000844/http://www.deshabhimani.com/news-national-all-latest_news-500747.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.deshabhimani.com/news-national-all-latest_news-500889.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==കൃതികൾ==
*[[ആരായിരുന്നു ശിവജി?]] - മലയാള പരിഭാഷ- കെ ദിലീപ്, പ്രഭാത് ബുക്ക്സ്
*ഹു കിൽഡ്‌ കാക്കറെ ?

==അവലംബം==

[[വർഗ്ഗം:സി.പി.ഐ. പ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:കൊല ചെയ്യപ്പെട്ട ഇന്ത്യാക്കാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ആവിഷ്കാര സ്വാതന്ത്ര്യം]]
[[വർഗ്ഗം:1933-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:നവംബർ 26-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2015-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 20-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മറാത്തി എഴുത്തുകാർ]]</text>
      <sha1>tjcihprjvoahezmddfa49u8ng6gtpiz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജിലേബി (2015)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>312779</id>
    <revision>
      <id>4616574</id>
      <parentid>3631980</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:28:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616574</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7418" sha1="0v323psybed3ueyh2xckvom6tp79s95" xml:space="preserve">{{PU|Jilebi (2015)}}
{{for|ഇതേ പേരിലുള്ള മധുരപലഹാരത്തെക്കുറിച്ചറിയാൻ|ജിലേബി}}
{{Infobox film
| name           = ജിലേബി
| image          =JIlebi Filim Poster2015.png
| alt            = jilebi poster
| caption        = Jilebi Malayalam Movie
| film name      =ജിലേബി)
| director       = അരുൺ ശേഖർ
| producer       = ഈസ്റ്റ്‌ കോസ്റ്റ്‌ വിജയൻ
| writer         = അരുൺ ശേഖർ
| screenplay     = അരുൺ ശേഖർ
| story          = അരുൺ ശേഖർ
| based on       = 
| starring       = [[ജയസൂര്യ]]&lt;br&gt;[[രമ്യ നമ്പീശൻ]]&lt;br&gt;വിജയരാഘവൻ&lt;br&gt;ധർമജൻ ബോൾഗാട്ടി&lt;br&gt;[[കെ.പി.എ.സി. ലളിത|കെ.പി.എ.സി.ലളിത]]&lt;br&gt;ശാരി&lt;br&gt;ശശി കലിംഗ&lt;br&gt;[[ഗൗരവ് ജി. മേനോൻ|മാസ്റ്റർ ഗൗരവ്]]&lt;br&gt;ബേബി സയൂരി
| narrator       = 
| music          = [[ബിജിബാൽ]]
| lyrics         = സന്തോഷ്‌ വർമ&lt;br&gt;ഈസ്റ്റ്‌ കോസ്റ്റ്‌ വിജയൻ&lt;br&gt;ശശികല മേനോൻ
| cinematography = ആൽബി ആന്റണി
| editing        = സൂരജ്‌ ഇ.എസ്
| studio         = ഈസ്റ്റ്‌ കോസ്റ്റ്‌
| distributor    = ഈസ്റ്റ്‌ കോസ്റ്റ്‌ റീൽ ആൻഡ്‌ റിയൽ എന്റർടെയിൻമെന്റ്സ്
| released       = 31-ജൂലൈ-2015
| runtime        = 
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = മലയാളം
| budget         = 
| gross          = 
}}
'മൈ ബോസ്' എന്ന ചിത്രത്തിന് ശേഷം ഈസ്റ്റ്‌ കോസ്റ്റ്‌ നിർമ്മിച്ച ചിത്രമാണ് ജിലേബി. ജയസൂര്യ , രമ്യാനമ്പീശൻ എന്നിവർ നായികാ നായകന്മാരായെത്തുന്ന ചിത്രത്തിൽ രണ്ട് കുട്ടികളും പ്രധാന വേഷത്തിലെത്തു ന്നു. നിരവധി പരസ്യ ചിത്രങ്ങളിലൂടെ ശ്രദ്ധേയനായ അരുൺ ശേഖർ ആണ് ചിത്രത്തിന്റെ രചനയും സംവിധാനവും നിർവഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. മൈ ബോസിന് ശേഷം ഈസ്റ്റ് കോസ്റ്റ് കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻസിന്റെ ബാനറിൽ ഈസ്റ്റ്‌ കോസ്റ്റ്‌ വിജയൻ നിർമ്മിക്കുന്ന ജിലേബിയിൽ ശ്രീക്കുട്ടനെന്ന കർഷകനായി ജയസൂര്യ അഭിനയിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|title=ജിലേബിയുടെ ചിത്രീകരണത്തിന് തുടക്കമായി|url=http://www.eastcoastdaily.com/2015/03/16/jilebi-starts-rolling/|agency=East Coast|publisher=East Coast Daily|access-date=2015-07-01|archive-date=2015-07-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20150704002713/http://www.eastcoastdaily.com/2015/03/16/jilebi-starts-rolling|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==കഥാസംഗ്രഹം==
ജയസൂര്യയുടെ കേന്ദ്രകഥാപാത്രം, കുസൃതികളായ രണ്ടു കുട്ടികൾ, കാവ്യഭംഗിയും ഇമ്പമാർന്ന ഈണവും സമ്മേളിച്ച ഗാനങ്ങൾ ,മണ്ണിന്റെ മണമുള്ള മനുഷ്യനും, അവന്റെ നന്മ നിറഞ്ഞ മനസ്സിനും, ലാളിത്യത്തിനും, നിഷ്കളങ്കതയ്ക്കും ഏറെ പ്രാധാന്യം കൊടുക്കുന്ന &quot;ജിലേബി&quot;നൂറുശതമാനവും കാർഷികവൃത്തിയിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന യുവ കർഷകനായ ശ്രീക്കുട്ടന്റെ ജീവിതാനുഭവങ്ങളിലൂടെയാണ്‌ കടന്നുപോകുന്നത്. മലയാളസിനിമയിൽ അമ്മമാർക്ക്‌ സ്‌ഥാനമില്ലെന്ന നിരന്തരമായ പരാതികൾക്ക്‌ പരിഹാരമെന്നോണം ഗ്രാമീണകഥ പറയുന്ന ഈ ചിത്രത്തിൽ കെ.പി.ഏ.സി. ലളിത സ്‌നേഹമായിയായ അമ്മയായി നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നുണ്ട്‌. ജയസൂര്യയുടെ കഥാപാത്രവും കുസൃതികളായ രണ്ട് കുട്ടികളും തൃശൂരിൽ നിന്ന് കൊടൈക്കനാലിലേക്ക് നടത്തുന്ന യാത്രയ്ക്കിടെയുണ്ടാവുന്ന സംഭവ വികാസങ്ങളാണ് ചിത്രത്തിന്റെ ഇതിവൃത്തം. &lt;ref&gt;{{cite news|title=സ്നേഹത്തിന്റെ കഥ പറയുന്ന ജിലേബി|url=http://www.mangalam.com/cinema/location/317029|agency=മംഗളം|publisher=സിനിമ മംഗളം}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
== ഗാനങ്ങൾ==
ഈസ്റ്റ്‌ കോസ്റ്റ് വിജയൻ, സന്തോഷ്‌ വർമ്മ, ശശികല മേനോൻ എന്നിവരുടെ ഗാനങ്ങൾക്ക് ബിജിബാൽ ഈണം പകരുന്നു.  പി ജയചന്ദ്രൻ , നജിം അർഷാദ്, ഗായത്രി, യാസിൻ നിസാർ, ഹരികിരൺ, ദയ, ദേവ് എന്നിവരാണ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിരിക്കുന്നത്.
== ചിത്രീകരണം ==
പാലക്കാട്ടെ കാവശ്ശേരി,പൊള്ളാച്ചി,പഴനി, കൊടൈക്കനാൽ,കൊച്ചി, ദുബായ് എന്നിവിടങ്ങളിലായാണ് ജിലേബിയുടെ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയാക്കിയത്.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
==പുറംകണ്ണികൾ==
# [http://www.jilebithemovie.com/ ഔദ്യോഗിക വെബ്‌സൈറ്റ്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
# [https://www.facebook.com/jilebithefilm ഔദ്യോഗിക ഫേസ്ബുക്ക്‌ പേജ്]

[[വർഗ്ഗം:2015-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>0v323psybed3ueyh2xckvom6tp79s95</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തകഴി സാഹിത്യ പുരസ്കാരം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>314325</id>
    <revision>
      <id>4616655</id>
      <parentid>4581407</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:53:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616655</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2737" sha1="nokstegedsqv0wlxkryfvq3icjctaul" xml:space="preserve">മലയാള സാഹിത്യത്തിലെ പ്രതിഭകൾക്ക് നൽകപെടുന്ന ഒരു പുരസ്കാരം ആണ് '''തകഴി സാഹിത്യ പുരസ്കാരം'''. 50000 രൂപയും ഫലകവും അടങ്ങുന്ന ഈ പുരസ്കാരം നൽകുന്നത് തകഴി സ്മാരക ട്രസ്റ്റ്‌ ആണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/books/news/thakazhi-award-for-sreekumaran-thampi-1.4409342|title=തകഴി പുരസ്‌കാരം ശ്രീകുമാരൻ തമ്പിക്ക്|access-date=2021-06-20|language=en}}&lt;/ref&gt; 

== പുരസ്കാര ജേതാക്കൾ == 
*
*
*
* 2014 - പ്രൊഫ. ബാലചന്ദ്രൻ. 
*2015 - [[എം.ടി. വാസുദേവൻ നായർ]]. 
*2016 - [[സി. രാധാകൃഷ്ണൻ]]. 
*2018 - [[ടി. പത്മനാഭൻ]]. 
*2019 - [[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]].
*2020 - [[പെരുമ്പടവം ശ്രീധരൻ]].
*2021 - [[എം. ലീലാവതി]].
*2023 - [[എം. മുകുന്ദൻ]].
&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/69499|title=തകഴി സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം കവി ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി ഏറ്റുവാങ്ങി|accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2021|last1=.|first1=.|website=https://www.prd.kerala.gov.in|publisher=prd_kerala}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.keralanews.gov.in/1189/Thakazhi-Award.html|title=തകഴി സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം കവി ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി ഏറ്റുവാങ്ങി|access-date=2021-06-20|last=keralanews|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/69499|title=തകഴി സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം കവി ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി ഏറ്റുവാങ്ങി  {{!}} I&amp;PRD : Official Website of Information Public Relations Department of Kerala|access-date=2021-06-20}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;  2025- കെ.പി.സുധീര 
*2024-  [[പെരുമ്പടവം ശ്രീധരൻ|എം.കെ സാനു]] 

==അവലംബം==
{{RL}}
[[വർഗ്ഗം:മലയാള സാഹിത്യപുരസ്കാരങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>nokstegedsqv0wlxkryfvq3icjctaul</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗോഥൻബർഗ് ദ്വീപസമൂഹം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>316585</id>
    <revision>
      <id>4616499</id>
      <parentid>4614739</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T11:59:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616499</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4465" sha1="lwih3vowsdgbox0kwxbzozsnl711ilf" xml:space="preserve">{{prettyurl|Archipelago of Gothenburg}}[[പ്രമാണം:Archipelago of Gothenburg 01.jpg|ലഘുചിത്രം|ഗോഥൻബർഗ് ദക്ഷിണ ദ്വീപുസമൂഹം]]
ദക്ഷിണ സ്വീഡനിലെ [[ഗോഥൻബർഗ്]] എന്ന സ്ഥലത്തിനടുത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ദ്വീപുകളുടെ സമൂഹമാണ് '''ഗോഥൻബർഗ് ദ്വീപുസമുച്ചയം'''. ഇവയെ ഉത്തര ഗോഥൻബർഗ് ദ്വീപുസമുച്ചയമെന്നും ദക്ഷിണ ഗോഥൻബർഗ് ദ്വീപുസമുച്ചയമെന്നും രണ്ടായി തരം തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഉത്തര ദ്വീപുസമുച്ചയം വാസ്റ്റർഗോഡ്ലാൻഡ് മുനിസിപ്പാലിറ്റിയുടെ കീഴിലുള്ള ഭരണപ്രദേശവും, ദക്ഷിണ ദ്വീപുസമുച്ചയം ഗോഥൻബർഗ് മുനിസിപ്പാലിറ്റിയുടെ കീഴിലുള്ള പ്രദേശവുമാണ്. ദ്വീപുസമുച്ചയങ്ങളിലേക്ക് ഗതാഗതസൗകര്യത്തിനായി ഫെറികളാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചില ദ്വീപുകൾ പാലങ്ങൾ വഴി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.
==ദക്ഷിണ ദ്വീപുസമൂഹം==
ജോർക്കോ, ഫോട്ടോ, ഗ്രോട്ടോ,ഹൈപ്പെൻ, ഹോണോ, കൽസുന്ദ്, റോറൊ, ഒക്രോ എന്നിവയാണ് ഉത്തര ഗോഥൻബർഗ് ദ്വീപുസമൂഹത്തിലെ പ്രധാന ദ്വീപുകൾ.
== ഉത്തര ദ്വീപുസമൂഹം==
ഗോഥൻബർഗ് എന്ന സ്വീഡനിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ നഗരത്തിന്റെ തീരത്താണ് ദക്ഷിണ ദ്വീപുസമൂഹം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഇവിടെ 5,000 ത്തോളം സ്ഥിരതാമസക്കാരും 6000-ത്തോളം ഉഷ്ണകാല നിവാസികളുമുണ്ട്. ഇവിടെ കാറുകളില്ല. യാത്രക്കാർ സൈക്കിളുകളും, മോപ്പെഡുകളും, ഇലക്ട്രിക് കാറുകളും, ഫെറികളുമാണ് ഗതാഗതത്തിനുവേണ്ടി ആശ്രയിക്കുന്നത്. ഗോട്ടാ ആൽവ് നദിയുടെ അഴിമുഖം ഇവിടെയുണ്ട്. കൊസോ എന്ന ചെറുദ്വീപിൽ വാഹനങ്ങൾ ഇല്ല. ചെറിയ സഞ്ചാരപാതകളാണ് ഈ ദ്വീപിന്റെ പ്രത്യേകത. ഡോൺസോ എന്നത് ഗോഥൻബർഗിലെ പ്രധാന മീൻപിടുത്ത-കപ്പൽവ്യവഹാര കേന്ദ്രമാണ്. വാർഗോ എന്ന ദ്വീപ് അനേകം പറവകളുടെ ആവാസകേന്ദ്രമാണ്.
==പുറത്തേക്കുള്ള കണികൾ==
{{reflist}}
* [http://www.snerpa.is/net/forn/orvar.htm ''Hið íslenzka Biblíufélag (The Icelandic Bible Society):'' «Örvar-Odds saga»]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ''(original text in Old Norse)''
*[http://www.snerpa.is/net/forn/bosa.htm ''Hið íslenzka Biblíufélag:'' «Bósa saga ok Herrauðs»]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ''(Old Norse)''
*[http://www.snerpa.is/net/forn/thorstei.htm ''Hið íslenzka Biblíufélag:'' «Þorsteins saga Víkingssonar»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091125164734/http://www.northvegr.org/lore/viking/001_02.php |date=2009-11-25 }} ''(Old Norse)''

[[വർഗ്ഗം:സ്വീഡൻ]]</text>
      <sha1>lwih3vowsdgbox0kwxbzozsnl711ilf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തിരുമുൽക്കാഴ്‌ച (കവിത)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>319029</id>
    <revision>
      <id>4616682</id>
      <parentid>2227445</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:47:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616682</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1546" sha1="rrobcxyyuz630aneob8sgkn1f7nfwti" xml:space="preserve">{{prettyurl|Thirumulkazhcha}}
[[പൊൻകുന്നം വർക്കി]] രചിച്ച് 1939 ൽ പുറത്തിങ്ങിയ മലയാള ഗദ്യകവിതാഗ്രന്ഥമാണ് '''തിരുമുൽക്കാഴ്‌ച'''. മഹാകവി [[ഉള്ളൂർ എസ്. പരമേശ്വരയ്യർ|ഉള്ളൂരിന്റെ]] ഈടുറ്റ അവതാരികയോടെ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച 

==വിവാദങ്ങൾ==
[[മദ്രാസ്‌ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി]] മലയാളം പാഠപുസ്‌തകമായി നിശ്‌ചയിച്ചെങ്കിലും  കേരളത്തിലെ പാതിരിമാരുടെയും പള്ളി നേതാക്കളുടെയും ശ്രമഫലമായി പുസ്‌തകം പിൻവലിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web|title=ധിക്കാരിയുടെ കാതൽ|url=http://www.mangalam.com/opinion/201711|accessdate=12 സെപ്റ്റംബർ 2015}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:ആവിഷ്കാര സ്വാതന്ത്ര്യം]]
[[വർഗ്ഗം:പൊൻകുന്നം വർക്കി]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളഗ്രന്ഥങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>rrobcxyyuz630aneob8sgkn1f7nfwti</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജനറൽ അറ്റോമിക്സ് എം.ക്യു.-9 റീപ്പർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>319721</id>
    <revision>
      <id>4616555</id>
      <parentid>3980194</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:25:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616555</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22757" sha1="fafc0m04pvqsw4bnj6x31n8l1o5sn8r" xml:space="preserve">{{prettyurl|Reaper British drone}}
{{Infobox Aircraft
  |name= എം.ക്യു.-9 റീപ്പർ 
  |image= MQ-9 Reaper CBP.jpg
  |caption= '''MQ-9 റീപ്പർ '''
  |type= അൺമാൻഡ് കോമ്പാറ്റ് എയർ വെഹിക്കിൾ (ആളില്ലാ യുദ്ധവിമാനം)
  |national origin= [[അമേരിക്ക|യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് ഓഫ് അമേരിക്ക-യു.എസ്.എ.]]
  |manufacturer= ജനറൽ അറ്റോമിക്സ് എയ്റോനോട്ടിക്കൽ സിസ്റ്റംസ്.
  |first flight= 2001 ഫെബ്രുവരി 2
  |introduction= 2007 മേയ് 1&lt;!--date the aircraft entered or will enter military or revenue service--&gt;
  |retired= &lt;!--date the aircraft left military or revenue service. If vague or multiples, it probably should be skipped--&gt;
  |status= In service&lt;!--in most cases, this field is redundant; use it sparingly --&gt;
  |primary user= അമേരിക്കൻ എയർഫോഴ്സ് &lt;!--Limit one (1) primary user. Top 4 users listed in 'primary user' and 'more users' fields based on number of their fleets. --&gt;
  |more users= യു.എസ്. കസ്റ്റംസ് ആൻഡ് ബോർഡർ പ്രൊട്ടെക്ഷൻ&lt;br/&gt;ബ്രിട്ടീഷ് റോയൽ  എയർഫോഴ്സ്&lt;br/&gt;ഇറ്റാലിയൻ എയർഫോഴ്സ്&lt;!-- Limit is three (3) in 'more users' field, four (4) total users with primary user. See Operators section below for others. Please separate with &lt;br/&gt;. --&gt;
  |produced= &lt;!--Years in production, e.g. 1970–1999, if still in active use but no longer built--&gt;
  |number built= 163&lt;br&gt;(2014 പ്രകാരം)&lt;ref name=&quot;aac&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.bga-aeroweb.com/Defense/MQ-1-Predator-MQ-9-Reaper.html |title=bga-aeroweb.com |access-date=2015-09-21 |archive-date=2016-12-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161206172714/http://www.bga-aeroweb.com/Defense/MQ-1-Predator-MQ-9-Reaper.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
  |program cost= 11.8 ബില്യൺ യു.എസ്. [[ഡോളർ]]&lt;ref name=&quot;costofwar.com&quot;&gt;{{cite web |title=Analysis of the Fiscal Year 2012 Pentagon Spending Request |url=http://costofwar.com/en/publications/2011/analysis-fiscal-year-2012-pentagon-spending-request/|publisher=National Priorities Project |date=15 February 2011 |accessdate=1 January 2012}}&lt;/ref&gt;
  |unit cost= 16.9 മില്യൺ ഡോളർ (flyaway cost, 2013)&lt;ref name=&quot;abc2&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.saffm.hq.af.mil/shared/media/document/AFD-120210-115.pdf |title=&quot;Fiscal Year (FY) 2013 President's Budget Submission, Aircraft Procurement, Volume 1&quot;, U.S. Air Force, February 2012.  p. Vol. 1–221. |access-date=2015-09-21 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304052224/http://www.saffm.hq.af.mil/shared/media/document/AFD-120210-115.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
  |developed from= ജനറൽ അറ്റോമിക്സ് MQ-1 പ്രിഡേറ്റർ
  |variants with their own articles=
  |developed into= ജനറൽ അറ്റോമിക്സ് അവെഞ്ചർ
}}

[[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം|ബ്രിട്ടന്റെ]] [[റോയൽ എയർഫോഴ്സ്]] (RAF) ഉപയോഗിക്കുന്ന വൈമാനികനില്ലാ യുദ്ധവിമാനമാണ്(ഡ്രോൺ) '''റീപ്പർ'''. ([[ഇംഗ്ലീഷ്]]:Reaper) സൈനികാവശ്യങ്ങൾക്കായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ഇത്തരം വിമാനങ്ങളെ വിദൂരത്തുള്ള കമ്പ്യൂട്ടർ സംവിധാനങ്ങളുപയോഗിച്ചാണ് നിയന്ത്രിക്കുന്നത്. മനുഷ്യസാന്നിദ്ധ്യമില്ലാതെ തന്നെ [[മിസൈൽ|മിസൈലുകളും]] ബോംബുകളും ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്ത് കൃത്യമായി എത്തിക്കുവാൻ ഇവയ്ക്കു സാധിക്കും. ചെറിയ എക്സിക്യൂട്ടീവ് ജെറ്റുകളുടെ വലിപ്പമുള്ള ഇത്തരം വിമാനങ്ങൾക്ക് 50,000 അടി ഉയരം വരെ പറക്കുവാൻ കഴിയും.&lt;ref name=&quot;ml2&quot;&gt; [http://www.marunadanmalayali.com/news/world/british-jihadis-are-killed-by-drone-strike-26791 'ഭീകരവേട്ടയിൽ അതിനിർണായക വിജയം വരിച്ച് ബ്രിട്ടൻ; ആളില്ലാ വിമാനം സിറിയയിൽ അയച്ച് കൊന്നത് ബ്രിട്ടനിൽ നിന്നും ഐസിസിൽ ചേർന്ന പാകിസ്താൻ വംശജരായ മൂന്ന് യുവാക്കളെ; അതീവ രഹസ്യമായി ഓപ്പറേഷൻ അറിഞ്ഞത് കാമറോൺ മാത്രം', ''മറുനാടൻ മലയാളി'', 2015 സെപ്റ്റംബർ 8, ശേഖരിച്ചത്-2015 സെപ്റ്റംബർ 17] &lt;/ref&gt;

2015 ഓഗസ്റ്റ് 21-ന് ബ്രിട്ടീഷ് റോയൽ എയർഫോഴ്സ് [[സിറിയ]]യിലെ [[ഇസ്‌ലാമിക്ക് സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് ഇറാഖ് ആൻഡ് ലെവാന്റ് |ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റ്]] (ഐസിസ്) ഭീകരരായ രണ്ടു ബ്രിട്ടീഷ് ജിഹാദികളെ റീപ്പർ ഡ്രോണുപയോഗിച്ച് കണ്ടെത്തുകയും വധിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;mm1&quot;&gt; 'സിറിയയിൽ രണ്ടു ഭീകരരെ ബ്രിട്ടൻ തിരഞ്ഞുപിടിച്ച് വധിച്ചു.', ''മലയാള മനോരമ'', 2015 സെപ്റ്റംബർ 9, പേജ്-6, കൊല്ലം എഡിഷൻ.&lt;/ref&gt; ഐസിസിനെതിരെ സിറിയയിൽ വച്ച് ബ്രിട്ടൻ നടത്തിയ ആദ്യത്തെ ഡ്രോൺ ആക്രമണമായിരുന്നു അത്.&lt;ref name=&quot;mm1&quot;/&gt; [[അമേരിക്ക]], [[ഫ്രാൻസ്]], [[ജർമ്മനി]], [[ഇറ്റലി]] തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളും റീപ്പർ ഡ്രോണുകളുപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്.

==ഡ്രോൺ==
{{main|ഡ്രോൺ}}
മനുഷ്യസാന്നിദ്ധ്യമില്ലാതെ സ്വയം നിയന്ത്രിതമായി പറത്താവുന്ന വിമാനങ്ങളെ പൊതുവെ ഡ്രോൺ എന്നുപറയുന്നു. അകലെയിരുന്നുകൊണ്ട് [[റേഡിയോ തരംഗം|റേഡിയോ തരംഗങ്ങൾ]] വഴി ഇവയുമായി ആശയവിനിമയം നടത്തുവാൻ സാധിക്കും.

ആദ്യ കാലങ്ങളിൽ ഇവയെ നിരുപദ്രവപരമായ കാര്യങ്ങൾക്കാണ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. ഇപ്പോൾ സൈനികാവശ്യങ്ങൾക്ക് വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചു വരുന്നു. വിദൂരത്തുള്ള കമ്പ്യൂട്ടർ സംവിധാനങ്ങളുപയോഗിച്ച് നിയന്ത്രിക്കുവാൻ സാധിക്കുന്നവയാണ് ഇത്തരം ഡ്രോണുകൾ. അമേരിക്ക, ബ്രിട്ടൻ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾ വ്യോമാക്രമണങ്ങൾ നടത്തുവാനായി ഈ ഡ്രോണുകൾ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. മിസൈലുകളും ബോംബുകളും സുരക്ഷിതമായി ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്ത് എത്തിക്കുവാനും, കൃത്യമായി പ്രയോഗിക്കാനും ഡ്രോണുകൾക്കു സാധിക്കും. അതിനാൽ തന്നെ പല രാജ്യങ്ങളും ഇവയുടെ ഉപയോഗത്തെ ഭീതിയോടെയാണ് നിരീക്ഷിക്കുന്നത്.

==ചരിത്രം==
സൈനികാവശ്യങ്ങൾക്കുവേണ്ടി ഡ്രോണുകളെ ആദ്യമുപയോഗിച്ചത് അമേരിക്കയായിരുന്നു. 'ജനറൽ അറ്റോമിക്സ് എയ്റോനോട്ടിക്കൽ സിസ്റ്റംസ്' നിർമ്മിച്ച 'ജനറൽ അറ്റോമിക്സ് എംക്യു-9 റീപ്പർ (General Atomics MQ-9 Reaper) ആയിരുന്നു അമേരിക്കൻ വ്യോമസേന ആദ്യകാലങ്ങളിൽ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. &lt;ref name=&quot;abc&quot;&gt; [http://www.af.mil/news/story.asp?id=123175232 Escutia, Sondra (29 October 2009).&quot;4 remotely piloted vehicle squadrons stand up at Holloman&quot;. US Air Force.Retrieved 1 January 2012.] &lt;/ref&gt; തുടർന്ന് [[ഓസ്ട്രേലിയ]], [[ഡൊമനിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്]], [[ഫ്രാൻസ്]], [[ജർമ്മനി]], [[ഇറ്റലി]], [[നെതർലന്റ്സ്]], [[സ്പെയിൻ]], [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം|ബ്രിട്ടൻ]] തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾ റീപ്പർ ഡ്രോണുകൾ വാങ്ങുകയും വികസിപ്പിച്ചെടുക്കുകയും ചെയ്തു. 2007 മുതലാണ് ബ്രിട്ടൻ റീപ്പർ ഡ്രോണുകളുപയോഗിച്ചു തുടങ്ങിയത്.&lt;ref name=&quot;tele5&quot;&gt; [http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/middleeast/iraq/11140431/The-Reaper-drone-in-60-seconds.html  'Video: Reaper drone in 60 Seconds' , ''The Telegraph'', 2015 September 7, Access Date- 2015 September 17] &lt;/ref&gt;

===ഡ്രോൺ  ആക്രമണങ്ങൾ===
[[താലിബാൻ|താലിബാനെതിരെ]] [[അഫ്ഗാനിസ്താൻ|അഫ്ഗാനിസ്താനിൽ]] റീപ്പർ ഡ്രോണുകളുപയോഗിച്ച് അമേരിക്ക ആക്രമണങ്ങൾ നടത്തിയിരുന്നു. അതിനുശേഷം [[ഇസ്‌ലാമിക്ക് സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് ഇറാഖ് ആൻഡ് ലെവാന്റ് |ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റിനെതിരെ]](ഐസിസ്) [[ഇറാഖ്|ഇറാഖിലും]] സിറിയയയിലും ഡ്രോൺ-ആക്രമണങ്ങളിലൂടെ നിരവധി ഭീകരരെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;md3&quot;&gt;[http://www.madhyamam.com/news/314637/141021  'ഐ.എസ്. വേട്ട; ബ്രിട്ടനും ഡ്രോൺ ആക്രമണത്തിന്', ''മാധ്യമം'', 2014 ഒക്ടോബർ 21, ശേഖരിച്ചത്-2015 സെപ്റ്റംബർ 17]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 

ഐസിസ് ഭീകരർക്കെതിരെ അഫ്ഗാനിസ്താനിലും ഇറാഖിലും സിറിയയിലും റീപ്പർ ഉപയോഗിച്ചുള്ള  ആക്രമണങ്ങൾ ബ്രിട്ടനും നടത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;md3&quot;/&gt; RAF ടൊർണാഡോസ്, ജീആർ 4 ജെറ്റുകൾ എന്നീ ബ്രിട്ടീഷ് യുദ്ധവിമാനങ്ങൾ 1200 ദൗത്യങ്ങളിലൂടെ 250 ഐസിസ് ഭീകരരെ വധിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;ml2&quot;/&gt; 2015 ഓഗസ്റ്റ് 21-ന് ഐസിസിലെ രണ്ടു ബ്രിട്ടീഷ് ജിഹാദികളെ തിരഞ്ഞുപിടിച്ച് വധിക്കുവാനായി ബ്രിട്ടൻ ഉപയോഗിച്ചത് റീപ്പർ ഡ്രോണിനെയായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;mm1&quot;/&gt;

==സവിശേഷതകൾ==
*പൈലറ്റിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യമില്ലാതെ പറക്കുവാൻ സാധിക്കുന്ന (Unmanned Aerial Vehicle (UAV)) വിമാനമാണ് റീപ്പർ. ബ്രിട്ടീഷ് റോയൽ എയർഫോഴ്സ് ഉപയോഗിക്കുന്ന ഡ്രോണുകളിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടവയാണ് റീപ്പറുകൾ.

*വിദൂരത്തുള്ള കമ്പ്യൂട്ടർ സംവിധാനങ്ങളുപയോഗിച്ച്  റീപ്പറിനെ നിയന്ത്രിക്കുന്നു.  സന്ദേശങ്ങളയയ്ക്കുവാൻ [[കൃത്രിമോപഗ്രഹം|ഉപഗ്രഹ]] സംവിധാനവുപയോഗിക്കാറുണ്ട്.

*[[റഡാർ|റഡാറുകളുടെ]] ദൃഷ്ടിയിൽപ്പെടാതെ 50,000 അടി ഉയരത്തിൽ വരെ പറക്കുവാൻ സാധിക്കും.&lt;ref name=&quot;mg4&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.mangalam.com/print-edition/international/357943 |title=&quot;സാങ്കേതിക മികവിൽ സിറിയയിൽ ബ്രിട്ടന്റെ ഭീകരവേട്ട', ''മംഗളം'', 2015 സെപ്റ്റംബർ 9, ശേഖരിച്ചത്-2015 സെപ്റ്റംബർ 17 |access-date=2015-09-20 |archive-date=2016-03-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160308010327/http://www.mangalam.com/print-edition/international/357943 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;mm1&quot;/&gt;

*മണിക്കൂറിൽ 483 കിലോമീറ്റർ വേഗത കൈവരിക്കുവാൻ സാധിക്കും. &lt;ref name=&quot;mm1&quot;/&gt;

*ആകെ നീളം 36 അടിയാണ്‌. ചിറകുകൾ തമ്മിലുള്ള അകലം 86 അടി.

*4530 കിലോഗ്രാം ഭാരം.

*മിസൈലുകളും ബോംബുകളും വഹിച്ചുകൊണ്ട് യാത്ര ചെയ്യാൻ സാധിക്കും. ലേസർ നിയന്ത്രിത ഹെൽഫയർ (Hellfire) മിസൈലുകളുപയോഗിച്ച് കൃത്യമായി ആക്രമണം നടത്തുവാൻ  കഴിയും. &lt;ref name=&quot;ml2&quot;/&gt;

*ചെലവ് - പത്തു മില്യൺ പൗണ്ട് (100 കോടി രൂപ) &lt;ref name=&quot;mm1&quot;/&gt;

==സിറിയയിലെ ആക്രമണം==
2015 ഓഗസ്റ്റ് 21-ന് ബ്രിട്ടീഷ് എയർഫോഴ്സ് സിറിയയിൽ ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റ് ഭീകരരായ രണ്ടു ബ്രിട്ടീഷുകാരെ റീപ്പർ ഡ്രോണുപയോഗിച്ച് വധിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;mm1&quot;/&gt; ബ്രിട്ടനിലെ [[കാർഡിഫ്]], [[അബ്ദെർഡീൻ]] എന്നീ സ്ഥലങ്ങളിൽ ജനിച്ചുവളർന്ന് പിന്നീട് സിറിയയിലെ ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റ് സംഘടനയിൽ ചേർന്ന റെയാദ് ഖാൻ, റുഹുൾ അമീൻ എന്നിവരെയാണ് വധിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;bbc6&quot;&gt; [http://www.bbc.com/news/uk-34178998 'Islamic State conflict: Two Britons killed in RAF Syria strike', ''BBC'', 7 September 2015, Access Date-2015 Sept. 17] &lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;mm1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;ml2&quot;/&gt; &lt;ref name=&quot;mm1&quot;/&gt; ബ്രിട്ടീഷ് റോയൽ എയർഫോഴ്സിലെ രണ്ടു പൈലറ്റുമാർ 4828 കിലോമീറ്റർ അകലെ ഗ്രൗണ്ട് സ്റ്റേഷനിലിരുന്നാണ്  വിമാനം നിയന്ത്രിച്ചിരുന്നത്. അതീവ രഹസ്യമായി നടത്തിയ ഈ ദൗത്യം പ്രധാനമന്ത്രി [[ഡേവിഡ് കാമറൂൺ]] മാത്രമാണ് അറിഞ്ഞിരുന്നത്.

===ലക്ഷ്യം===
ബ്രിട്ടനിലെ കാർഡിഫിൽ ജനിച്ച റെയാദ് ഖാൻ സിറിയയിലെത്തി ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റിൽ അംഗമായി. ബ്രിട്ടനിൽ നിന്നും നിരവധി പേരെ സംഘടനയിൽ ചേർക്കുവാൻ ഇയാൾ ശ്രമിച്ചിരുന്നു. ബ്രിട്ടനെ ആക്രമിക്കുവാനും രാജ്ഞിയടക്കമുള്ള പ്രമുഖരെ വധിക്കുവാനും പദ്ധതി തയ്യാറാക്കിയിരുന്നു. &lt;ref name=&quot;ml2&quot;/&gt; അതിനാൽ തന്നെ റെയാദ് ഖാനെ കണ്ടുപിടിച്ച് വധിക്കുന്നതിനായി സിറിയയിലേക്ക് റീപ്പർ ഡ്രോൺ അയയ്ക്കുവാൻ ഡേവിഡ് കാമറൂൺ നിർദ്ദേശം നൽകി.&lt;ref name=&quot;bbc6&quot;/&gt;

===ദൗത്യം===
അതീവ രഹസ്യമായാണ് റീപ്പർ ഡ്രോണിനെ സിറിയയിലേക്ക് അയച്ചത്. [[കുവൈറ്റ്|കുവൈറ്റിലെ]] എയർഫീൽഡിൽ നിന്നും പുറപ്പെട്ട റീപ്പറിനെ നിയന്ത്രിച്ചത് ബ്രിട്ടീഷ് റോയൽ എയർഫോഴ്സിലെ രണ്ടു പൈലറ്റുമാരായിരുന്നു. ബ്രിട്ടനിലെ വാഡിങ്ടണിലെ ലിങ്കൺഷെയറിലുള്ള ഹൈടെക്ക് കൺട്രോൾ ഹബ്ബിലിരുന്ന് കമ്പ്യൂട്ടർ സംവിധാനങ്ങളിലൂടെ അവർ വിമാനത്തെ നിയന്ത്രിച്ചു. [[കോക്‌പിറ്റ്|കോക്‌പിറ്റിലിരുന്ന്]] ഒരു വിമാനം നിയന്ത്രിക്കുന്നത് പോലെയായിരുന്നു ഇവരുടെ പ്രവർത്തനം. റീപ്പറിലേക്കു സന്ദേശങ്ങൾ നൽകുവാൻ ഉപഗ്രഹ സംവിധാനങ്ങളുപയോഗിച്ചു.

സിറിയയിൽ എത്തിച്ചേർന്ന വിമാനം പതിനാലു മണിക്കൂറുകൾ പറന്നുകൊണ്ടിരുന്നു. പറന്നു നടക്കുന്നതിനിടയിൽ  ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ ക്യാമറയിൽ പകർത്തി പൈലറ്റുമാർക്കും കുവൈറ്റിലെ ഗ്രൗണ്ട് സ്റ്റാഫിനും അയച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

സിറിയയിലെ [[റാഖ]]യിലൂടെ പിക്കപ്പ് ട്രക്കിൽ സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന റെയാദ് ഖാനെ റീപ്പർ തിരിച്ചറിയുകയും ട്രക്കിലേക്ക് മിസൈൽ വിക്ഷേപിക്കുകയും ചെയ്തു. [[ലേസർ]] നിയന്ത്രിത മിസൈലായിരുന്ന ഹെൽഫയർ റെയാദ് ഖാന്റെ വാഹനത്തെ നശിപ്പിച്ചു. വാഹനത്തിലുണ്ടായിരുന്ന റെയാദ് ഖാനും റുഹുൾ അമീനും സ്ഫോടനത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. &lt;ref name=&quot;mm1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;bbc6&quot;/&gt;

===വിമർശനങ്ങൾ===
സിറിയയിൽ ബ്രിട്ടൻ നടത്തിയ ഡ്രോൺ ആക്രമണത്തിനെതിരെ മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തകർ പ്രതിഷേധമറിയിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;mm1&quot;/&gt;
പ്രധാനമന്ത്രി ഡേവിഡ് കാമറൂൺ മാത്രമായിരുന്നു ഇങ്ങനെയൊരു ദൗത്യത്തെപ്പറ്റി അറിഞ്ഞിരുന്നത്. 2015 ഓഗസ്റ്റ് 21-നു നടന്ന സംഭവത്തെപ്പറ്റി അദ്ദേഹം വിശദീകരിച്ചത് 2015 സെപ്റ്റംബർ 8-നായിരുന്നു. പാർലമെന്റിന്റെ അനുമതിയില്ലാതെ മറ്റൊരു രാജ്യത്ത് ആക്രമണം നടത്തുവാൻ അദ്ദേഹം നിർദ്ദേശം നൽകിയതിനെ പലരും വിമർശിച്ചു. എങ്കിലും ഭീകരവാദത്തിനെതിരെയുള്ള ഈ ദൗത്യത്തെ പല രാജ്യങ്ങളും അഭിനന്ദിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. &lt;ref name=&quot;bbc6&quot;/&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|2}}
[[വർഗ്ഗം:യുദ്ധവിമാനങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>fafc0m04pvqsw4bnj6x31n8l1o5sn8r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഹിമാലയൻ ശരപ്പക്ഷി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>323669</id>
    <revision>
      <id>4616524</id>
      <parentid>4606533</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T15:45:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sneha Forestry</username>
        <id>184179</id>
      </contributor>
      <comment>Spellings and grammar correction</comment>
      <origin>4616524</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11854" sha1="52nfxh49pzajoa3doe5nqbh17dsvfuq" xml:space="preserve">{{prettyurl|Pacific swift}}
{{Taxobox
| name =  ഹിമാലയൻ ശരപ്പക്ഷി
| image = ApusPacificus.jpg
| image_width =
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = &lt;ref name=IUCN&gt;{{IUCN|id=22686845 |title=''Apus pacificus'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}&lt;/ref&gt;
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordate|Chordata]]
| classis = [[Bird|Aves]]
| ordo = [[Apodiformes]]
| familia = [[Apodidae]]
| genus = ''[[Apus (genus)|Apus]]''
| species = '''''A. pacificus'''''
| binomial = ''Apus pacificus''
| binomial_authority = ([[John Latham (ornithologist)|Latham]], 1801)
| range_map = Apuspacificuspacificus.png
| range_map_width = 
| range_map_caption =&lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;&lt;big&gt;{{Legend2|#00FF33| Breeding visitor|border=1px solid #aaa}}&lt;br&gt; 
{{Legend2|#009966| Breeding range of three former subspecies |border=1px solid #aaa}}&lt;br&gt; {{Legend2|#FFFF33| Non-breeding |border=1px solid #aaa}}&lt;/big&gt;&lt;/div&gt;(ranges are approximate)
}}

ഇംഗ്ളീഷിൽ  '''Pacific swift''' എന്ന പേരും ശാസ്ത്രീയ പേര് ''Apus pacificus'' എന്നുമുള്ള '''ഹിമാലയൻ ശരപ്പക്ഷി'''&lt;ref name=BoK&gt;{{cite journal|last1=J|first1=Praveen|title=A checklist of birds of Kerala, India|journal=Journal of Threatened Taxa|date=17 November 2015|volume=7|issue=13|pages=7983–8009|doi=10.11609/JoTT.2001.7.13.7983-8009|url=http://threatenedtaxa.org/index.php/JoTT/article/view/2001/3445}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=eBird&gt;{{cite web|title=eBird India- Kerala|url=http://ebird.org/ebird/india/subnational1/IN-KL?yr=all|website=eBird.org|publisher=Cornell Lab of Ornithology|accessdate=24 സെപ്റ്റംബർ 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=BoK_Book&gt;{{cite book|last1=കെ.കെ.|first1=നീലകണ്ഠൻ|title=കേരളത്തിലെ പക്ഷികൾ|date=2017|publisher=[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]]|isbn=978-81-7690-251-9|page=486|edition=5|url=|accessdate=25 സെപ്റ്റംബർ 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=BoSI&gt;{{cite book|last1=Grimmett|first1=Richard|last2=Inskipp|first2=Tim|last3=P.O.|first3=Nameer|title=Birds of Southern India [Thekke Indiayile Pakshikal&amp;nbsp;(Malayalam version)]|date=2007|publisher=BNHS|location=Mumbai|accessdate=24 സെപ്റ്റംബർ 2017}}&lt;/ref&gt; ഒരു ദേശാടനപ്പക്ഷിയാണ്.  ''Apus pacificus leuconyx'' അഥവാ ''Apus leuconyx'' (ഇംഗ്ലീഷ്: Blyth's swift) ആണ് [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ]] കാണപ്പെടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite journal|author=Leader, P J. |year=2011|title= Taxonomy of the Pacific Swift Apus pacificus Latham, 1802, complex|journal= Bulletin of the British Ornithologists' Club |volume=131|pages=81–93}}&lt;/ref&gt;
==പ്രജനനം==
[[ഗുഹ|ഗുഹകളിലും]] കെട്ടിടങ്ങളുടെ മേൽക്കൂരയിലും കൂട് ഉണ്ടാക്കുന്നു. പകുതിയുള്ള കപ്പിന്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ഇവയുടെ കൂട്, തിരശ്ചീന തലത്തിൽ ഉണങ്ങിയ പുല്ലും മൃദുവായ വസ്തുക്കളും ചേർത്തു് ഉമിനീരുകൂട്ടി ഉറപ്പിക്കുന്നു.2-3 വെള്ള മുട്ടകളാണ് ഇടുന്നത്. .&lt;ref name= lack&gt;{{cite journal |last=Lack |first= David |year=1956 |title= A review of the genera and nesting habits of swifts | journal= The Auk | volume=73 | pages=1–32 | url =https://archive.org/details/sim_auk_1956-01_73_1/page/1|doi=|jstor=4081635 |issue=1}}&lt;/ref&gt; 17 ദിവസംകൊണ്ട് വിരിയുന്നു.കുറെ ദിവസംകൊണ്ട് മാത്രമെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ പറക്കാനാവുന്നുള്ളു.വിരിയുമ്പോൾ തൂവലുകൾ ഉണ്ടാവില്ല. കണ്ണുകൾ തുറക്കില്ല. മോശം കാലാവസ്ഥയിൽ രക്ഷിതാക്കൾക്ക് കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് തീറ്റ കൊടുക്കാനാവാതാവുമ്പോൾ അവ ശരീരത്തിലെ കൊഴുപ്പുകൊണ്ട് ജീവൻ നിലനിർത്തും.പൂവനും പിടയും ചേർന്നാണ് അടയിരിക്കുന്നതും കുഞ്ഞുങ്ങളെ തീറ്റുന്നതും.

==തീറ്റ==
മറ്റു ശരപക്ഷികളെപ്പോലെ പറക്കുന്നതിനിടയിൽ പിടിക്കുന്ന പ്രാണികളാണ് ഇവയുടെ  ഭക്ഷണം.&lt;ref name= hbw/&gt; ഇവ മറ്റുള്ളവയെ അപേക്ഷിച്ച് കൂടുതൽ ഉയരത്തിലാണ് ഇര തേടുന്നത്. ഇവ വൈവിദ്ധ്യമുള്ള തീറ്റകഴിക്കുന്നതായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ചൈനയിൽ നടത്തിയ പഠനത്തിൽ ഇവ കൃഷി , വനം എന്നിവയുടെ ശത്രു കീടങ്ങളെ ഭക്ഷിക്കുന്നതായി കണ്ടിട്ടുണ്ട്. &lt;ref name= cheng&gt;{{cite journal |last= Cheng |first= Zhaoqin |author2=Zhou, Benxiang |year=1987 |title= Diet analyses of the large white-rumped swift, ''Apus pacificus'', at Chenlushan Island in the Yellow Sea and examination of their pattern of activities by radar | journal= Acta Zoologica Sinica | volume= 33| pages=180–186 | url = |doi=|jstor= |issue=}}&lt;/ref&gt; ഈ പക്ഷിയെ''Hirundo pacifica'’ ''എന്നാണ് ആദ്യമായി 1801ൽ ജോൺ ലതാം എന്ന  പക്ഷി ശാസ്ത്രഞജ്ഞൻ ആദ്യമായി രേഖപ്പെടുത്തിയത്.&lt;ref name=&quot;latham&quot;&gt;Latham (1801) [http://reader.digitale-sammlungen.de/en/fs1/object/display/bsb10483009_00060.html p. lviii].&lt;/ref&gt;

==രൂപവിവരണം==
[[File:Apus pacificus -Japan -flying-8.jpg|upright|left|thumb|കൂടിനുള്ള വസ്തുക്കളുമായി , ജപ്പാനിൽ]]
17-18 സെ.മീ. നീളം,  43-54 സെ.മീ ചിറകു വിരിപ്പ്,.&lt;ref name= Brazil&gt;Brazil (2009) p. 272.&lt;/ref&gt; പിടകൾക്ക് അല്പം വലിപ്പം കൂടും &lt;ref name= hbw&gt;Chantler (1999) p. 455.&lt;/ref&gt; ഇതിന്റെ ഫോർക്ക് പോളുള്ള വാൽ കൂടുതൽ കുഴിഞ്ഞതാണ്. ചാര നിറമുള്ള തലയാണ്. ചിറകിന്റെ അടിവശത്തിന് ചാര നിറം. മുഴുവൻ കറുപ്പായ ഈ പക്ഷിയുടെ മുതുക് വെളുപ്പാണ്.  അടിവശത്ത് കടുത്ത വരകളുണ്ട്. ദ്വിലിംഗങ്ങളും കാഴ്ചയ്ക്ക് ഒരേപോലെയാണ്. 
കണ്ണിനു തവിട്ടു  നിറം, ചെറിയ കൊക്ക്, ചെറി കാലുകൾ.&lt;ref name= Brazil/&gt; ചാര നിറത്തിലുള്ള കഴുത്തും അതിലും ഇരുണ്ട അടിവശവും ഉണ്ട്.

==വിതരണം==
പൂർവ[[ഏഷ്യ]]യിൽ പ്രജനനം നടത്തുന്നു.  തണുപ്പുകാലത്ത് തെക്കു കിഴക്കെ ഏഷ്യ, ആസ്ത്രേലിയ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് ദേശാടനം നടത്തുന്നു. ദക്ഷിണ [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[മെലാനേഷ്യ]], [[ആസ്ത്രേലിയ]], [[ടാൻസ്മാനിയ]], [[സുമാത്ര]], [[ജാവ (ദ്വീപ്)|ജാവ]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും ഡേശാടനം നടത്താറുണ്ട്.&lt;ref name = clem&gt;{{cite web| author = | title= Updates &amp; Corrections - August 2011 | work= The Clements Checklist | url=http://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/corrections/updates-corrections-august-2011 | publisher=Cornell Laboratory of Ornithology| accessdate =26 June 2013 | archiveurl= | archivedate= |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ഇവയെ [[ന്യുസിലാന്റ്]], [[ബ്രുണൈ]], [[മാലി ദ്വീപ്]], [[സീഷെൽസ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
[[File:Apus pacificus -Japan -flying-8 (2).jpg|thumb| ജപ്പാനിൽ, കൂടുണ്ടാക്കാനുള്ള വസ്തുക്കളുമായി]]

==അവലംബം==
{{reflist|30em}}
{{commons category|Apus pacificus}}
{{wikispecies|Apus pacificus}}
* {{cite book | last= Brazil | first= Mark | year= 2009| title= Birds of East Asia| url = |publisher = A &amp; C Black | location =London | isbn = 0-7136-7040-1}}
* {{cite book | editor1-last= del Hoyo | editor1-first= Josep | editor2-last= Elliott | editor2-first= Andrew | editor3-last= Sargatal | editor3-first= Jordi | title= Handbook of the Birds of the World, Volume 5: Barn-owls to Hummingbirds | last=Chantler | first= Phillip | year=1999 | chapter= Family Apodidae (Swifts) | publisher=Lynx Edicions | place=Barcelona, Spain  | isbn= 84-87334-25-3 }}
* {{cite book | last= Chantler | first= Phillip |author2=Driessens, Gerard | year= 2000| title= Swifts: A Guide to the Swifts and Treeswifts of the World | url = |publisher = Pica Press | location = London | isbn =1-873403-83-6 }}
* {{cite book| last= van Duivendijk | first= Nils | year=2011 | title= Advanced Bird ID Handbook: The Western Palearctic | url = |publisher = New Holland | location = London| isbn = 1-78009-022-6 }}
* {{cite book | last= Jobling | first= James A | year= 2010| title= The Helm Dictionary of Scientific Bird Names | url = |publisher = Christopher Helm | location = London | isbn = 978-1-4081-2501-4 }}
* {{cite book | last= Kaufman | first= Kenn | year=2001 | title=Lives of North American Birds| url = |publisher = Houghton Mifflin Harcourt | location = Oxford| isbn =0-618-15988-6 }}
* {{cite book | last= Latham | first= John | year= 1801| title= Supplementum indicis ornithologici sive systematis ornithologiae |language = Latin| url =https://archive.org/details/bub_gb_2vZAAAAAcAAJ|publisher = Leigh et Sotheby | location =Londoni | isbn = }}
* {{cite book | last= Peterson | first= Paul | author2=Atyeo, Warren T |author3=Moss, W Wayne | year= 2007| title= Feather Mite Family Eustathiidae (Acarina: Sarcoptiformes): Monographs of The Academy of Natural Sciences of Philadelphia, No. 21 | url = |publisher = Academy of Natural Sciences | location = Philadelphia | isbn =1-4223-1927-X }}
* {{cite book | last= Scopoli | first= Giovanni Antonio | year= 1777| title= Introductio ad Historianum naturalem |language = Latin| url = |publisher =Wolfgangum Gerle | location = Prague | isbn = }}
* {{cite book | last= Simpson | first=Ken |author2=Day, Nicolas | year=2010 | title= A Field Guide to the Birds of Australia, 8th Edition | url =https://archive.org/details/fieldguidetobird0000unse_c1p6|publisher = Penguin | location =London | isbn = 978-0-670-07231-6}}

[[വർഗ്ഗം:നേപ്പാളിലെ പക്ഷികൾ]]</text>
      <sha1>52nfxh49pzajoa3doe5nqbh17dsvfuq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616525</id>
      <parentid>4616524</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T15:47:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sneha Forestry</username>
        <id>184179</id>
      </contributor>
      <comment>/* തീറ്റ */</comment>
      <origin>4616525</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11675" sha1="q4fhpsfcdk6n6eflf531yf4378xdv6x" xml:space="preserve">{{prettyurl|Pacific swift}}
{{Taxobox
| name =  ഹിമാലയൻ ശരപ്പക്ഷി
| image = ApusPacificus.jpg
| image_width =
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = &lt;ref name=IUCN&gt;{{IUCN|id=22686845 |title=''Apus pacificus'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}&lt;/ref&gt;
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordate|Chordata]]
| classis = [[Bird|Aves]]
| ordo = [[Apodiformes]]
| familia = [[Apodidae]]
| genus = ''[[Apus (genus)|Apus]]''
| species = '''''A. pacificus'''''
| binomial = ''Apus pacificus''
| binomial_authority = ([[John Latham (ornithologist)|Latham]], 1801)
| range_map = Apuspacificuspacificus.png
| range_map_width = 
| range_map_caption =&lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;&lt;big&gt;{{Legend2|#00FF33| Breeding visitor|border=1px solid #aaa}}&lt;br&gt; 
{{Legend2|#009966| Breeding range of three former subspecies |border=1px solid #aaa}}&lt;br&gt; {{Legend2|#FFFF33| Non-breeding |border=1px solid #aaa}}&lt;/big&gt;&lt;/div&gt;(ranges are approximate)
}}

ഇംഗ്ളീഷിൽ  '''Pacific swift''' എന്ന പേരും ശാസ്ത്രീയ പേര് ''Apus pacificus'' എന്നുമുള്ള '''ഹിമാലയൻ ശരപ്പക്ഷി'''&lt;ref name=BoK&gt;{{cite journal|last1=J|first1=Praveen|title=A checklist of birds of Kerala, India|journal=Journal of Threatened Taxa|date=17 November 2015|volume=7|issue=13|pages=7983–8009|doi=10.11609/JoTT.2001.7.13.7983-8009|url=http://threatenedtaxa.org/index.php/JoTT/article/view/2001/3445}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=eBird&gt;{{cite web|title=eBird India- Kerala|url=http://ebird.org/ebird/india/subnational1/IN-KL?yr=all|website=eBird.org|publisher=Cornell Lab of Ornithology|accessdate=24 സെപ്റ്റംബർ 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=BoK_Book&gt;{{cite book|last1=കെ.കെ.|first1=നീലകണ്ഠൻ|title=കേരളത്തിലെ പക്ഷികൾ|date=2017|publisher=[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]]|isbn=978-81-7690-251-9|page=486|edition=5|url=|accessdate=25 സെപ്റ്റംബർ 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=BoSI&gt;{{cite book|last1=Grimmett|first1=Richard|last2=Inskipp|first2=Tim|last3=P.O.|first3=Nameer|title=Birds of Southern India [Thekke Indiayile Pakshikal&amp;nbsp;(Malayalam version)]|date=2007|publisher=BNHS|location=Mumbai|accessdate=24 സെപ്റ്റംബർ 2017}}&lt;/ref&gt; ഒരു ദേശാടനപ്പക്ഷിയാണ്.  ''Apus pacificus leuconyx'' അഥവാ ''Apus leuconyx'' (ഇംഗ്ലീഷ്: Blyth's swift) ആണ് [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ]] കാണപ്പെടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite journal|author=Leader, P J. |year=2011|title= Taxonomy of the Pacific Swift Apus pacificus Latham, 1802, complex|journal= Bulletin of the British Ornithologists' Club |volume=131|pages=81–93}}&lt;/ref&gt;
==പ്രജനനം==
[[ഗുഹ|ഗുഹകളിലും]] കെട്ടിടങ്ങളുടെ മേൽക്കൂരയിലും കൂട് ഉണ്ടാക്കുന്നു. പകുതിയുള്ള കപ്പിന്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ഇവയുടെ കൂട്, തിരശ്ചീന തലത്തിൽ ഉണങ്ങിയ പുല്ലും മൃദുവായ വസ്തുക്കളും ചേർത്തു് ഉമിനീരുകൂട്ടി ഉറപ്പിക്കുന്നു.2-3 വെള്ള മുട്ടകളാണ് ഇടുന്നത്. .&lt;ref name= lack&gt;{{cite journal |last=Lack |first= David |year=1956 |title= A review of the genera and nesting habits of swifts | journal= The Auk | volume=73 | pages=1–32 | url =https://archive.org/details/sim_auk_1956-01_73_1/page/1|doi=|jstor=4081635 |issue=1}}&lt;/ref&gt; 17 ദിവസംകൊണ്ട് വിരിയുന്നു.കുറെ ദിവസംകൊണ്ട് മാത്രമെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ പറക്കാനാവുന്നുള്ളു.വിരിയുമ്പോൾ തൂവലുകൾ ഉണ്ടാവില്ല. കണ്ണുകൾ തുറക്കില്ല. മോശം കാലാവസ്ഥയിൽ രക്ഷിതാക്കൾക്ക് കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് തീറ്റ കൊടുക്കാനാവാതാവുമ്പോൾ അവ ശരീരത്തിലെ കൊഴുപ്പുകൊണ്ട് ജീവൻ നിലനിർത്തും.പൂവനും പിടയും ചേർന്നാണ് അടയിരിക്കുന്നതും കുഞ്ഞുങ്ങളെ തീറ്റുന്നതും.

==തീറ്റ==
മറ്റു ശരപക്ഷികളെപ്പോലെ പറക്കുന്നതിനിടയിൽ പിടിക്കുന്ന പ്രാണികളാണ് ഇവയുടെ  ഭക്ഷണം.&lt;ref name= hbw/&gt; ഇവ മറ്റുള്ളവയെ അപേക്ഷിച്ച് കൂടുതൽ ഉയരത്തിലാണ് ഇര തേടുന്നത്. ചൈനയിൽ നടത്തിയ പഠനത്തിൽ ഇവ കൃഷി , വനം എന്നിവയുടെ ശത്രു കീടങ്ങളെ ഭക്ഷിക്കുന്നതായി കണ്ടിട്ടുണ്ട്. &lt;ref name= cheng&gt;{{cite journal |last= Cheng |first= Zhaoqin |author2=Zhou, Benxiang |year=1987 |title= Diet analyses of the large white-rumped swift, ''Apus pacificus'', at Chenlushan Island in the Yellow Sea and examination of their pattern of activities by radar | journal= Acta Zoologica Sinica | volume= 33| pages=180–186 | url = |doi=|jstor= |issue=}}&lt;/ref&gt; ഈ പക്ഷിയെ''Hirundo pacifica'’ ''എന്നാണ് ആദ്യമായി 1801ൽ ജോൺ ലതാം എന്ന  പക്ഷി ശാസ്ത്രഞജ്ഞൻ ആദ്യമായി രേഖപ്പെടുത്തിയത്.&lt;ref name=&quot;latham&quot;&gt;Latham (1801) [http://reader.digitale-sammlungen.de/en/fs1/object/display/bsb10483009_00060.html p. lviii].&lt;/ref&gt;

==രൂപവിവരണം==
[[File:Apus pacificus -Japan -flying-8.jpg|upright|left|thumb|കൂടിനുള്ള വസ്തുക്കളുമായി , ജപ്പാനിൽ]]
17-18 സെ.മീ. നീളം,  43-54 സെ.മീ ചിറകു വിരിപ്പ്,.&lt;ref name= Brazil&gt;Brazil (2009) p. 272.&lt;/ref&gt; പിടകൾക്ക് അല്പം വലിപ്പം കൂടും &lt;ref name= hbw&gt;Chantler (1999) p. 455.&lt;/ref&gt; ഇതിന്റെ ഫോർക്ക് പോളുള്ള വാൽ കൂടുതൽ കുഴിഞ്ഞതാണ്. ചാര നിറമുള്ള തലയാണ്. ചിറകിന്റെ അടിവശത്തിന് ചാര നിറം. മുഴുവൻ കറുപ്പായ ഈ പക്ഷിയുടെ മുതുക് വെളുപ്പാണ്.  അടിവശത്ത് കടുത്ത വരകളുണ്ട്. ദ്വിലിംഗങ്ങളും കാഴ്ചയ്ക്ക് ഒരേപോലെയാണ്. 
കണ്ണിനു തവിട്ടു  നിറം, ചെറിയ കൊക്ക്, ചെറി കാലുകൾ.&lt;ref name= Brazil/&gt; ചാര നിറത്തിലുള്ള കഴുത്തും അതിലും ഇരുണ്ട അടിവശവും ഉണ്ട്.

==വിതരണം==
പൂർവ[[ഏഷ്യ]]യിൽ പ്രജനനം നടത്തുന്നു.  തണുപ്പുകാലത്ത് തെക്കു കിഴക്കെ ഏഷ്യ, ആസ്ത്രേലിയ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് ദേശാടനം നടത്തുന്നു. ദക്ഷിണ [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[മെലാനേഷ്യ]], [[ആസ്ത്രേലിയ]], [[ടാൻസ്മാനിയ]], [[സുമാത്ര]], [[ജാവ (ദ്വീപ്)|ജാവ]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും ഡേശാടനം നടത്താറുണ്ട്.&lt;ref name = clem&gt;{{cite web| author = | title= Updates &amp; Corrections - August 2011 | work= The Clements Checklist | url=http://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/corrections/updates-corrections-august-2011 | publisher=Cornell Laboratory of Ornithology| accessdate =26 June 2013 | archiveurl= | archivedate= |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ഇവയെ [[ന്യുസിലാന്റ്]], [[ബ്രുണൈ]], [[മാലി ദ്വീപ്]], [[സീഷെൽസ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
[[File:Apus pacificus -Japan -flying-8 (2).jpg|thumb| ജപ്പാനിൽ, കൂടുണ്ടാക്കാനുള്ള വസ്തുക്കളുമായി]]

==അവലംബം==
{{reflist|30em}}
{{commons category|Apus pacificus}}
{{wikispecies|Apus pacificus}}
* {{cite book | last= Brazil | first= Mark | year= 2009| title= Birds of East Asia| url = |publisher = A &amp; C Black | location =London | isbn = 0-7136-7040-1}}
* {{cite book | editor1-last= del Hoyo | editor1-first= Josep | editor2-last= Elliott | editor2-first= Andrew | editor3-last= Sargatal | editor3-first= Jordi | title= Handbook of the Birds of the World, Volume 5: Barn-owls to Hummingbirds | last=Chantler | first= Phillip | year=1999 | chapter= Family Apodidae (Swifts) | publisher=Lynx Edicions | place=Barcelona, Spain  | isbn= 84-87334-25-3 }}
* {{cite book | last= Chantler | first= Phillip |author2=Driessens, Gerard | year= 2000| title= Swifts: A Guide to the Swifts and Treeswifts of the World | url = |publisher = Pica Press | location = London | isbn =1-873403-83-6 }}
* {{cite book| last= van Duivendijk | first= Nils | year=2011 | title= Advanced Bird ID Handbook: The Western Palearctic | url = |publisher = New Holland | location = London| isbn = 1-78009-022-6 }}
* {{cite book | last= Jobling | first= James A | year= 2010| title= The Helm Dictionary of Scientific Bird Names | url = |publisher = Christopher Helm | location = London | isbn = 978-1-4081-2501-4 }}
* {{cite book | last= Kaufman | first= Kenn | year=2001 | title=Lives of North American Birds| url = |publisher = Houghton Mifflin Harcourt | location = Oxford| isbn =0-618-15988-6 }}
* {{cite book | last= Latham | first= John | year= 1801| title= Supplementum indicis ornithologici sive systematis ornithologiae |language = Latin| url =https://archive.org/details/bub_gb_2vZAAAAAcAAJ|publisher = Leigh et Sotheby | location =Londoni | isbn = }}
* {{cite book | last= Peterson | first= Paul | author2=Atyeo, Warren T |author3=Moss, W Wayne | year= 2007| title= Feather Mite Family Eustathiidae (Acarina: Sarcoptiformes): Monographs of The Academy of Natural Sciences of Philadelphia, No. 21 | url = |publisher = Academy of Natural Sciences | location = Philadelphia | isbn =1-4223-1927-X }}
* {{cite book | last= Scopoli | first= Giovanni Antonio | year= 1777| title= Introductio ad Historianum naturalem |language = Latin| url = |publisher =Wolfgangum Gerle | location = Prague | isbn = }}
* {{cite book | last= Simpson | first=Ken |author2=Day, Nicolas | year=2010 | title= A Field Guide to the Birds of Australia, 8th Edition | url =https://archive.org/details/fieldguidetobird0000unse_c1p6|publisher = Penguin | location =London | isbn = 978-0-670-07231-6}}

[[വർഗ്ഗം:നേപ്പാളിലെ പക്ഷികൾ]]</text>
      <sha1>q4fhpsfcdk6n6eflf531yf4378xdv6x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616625</id>
      <parentid>4616525</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:59:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sneha Forestry</username>
        <id>184179</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* വിതരണം */</comment>
      <origin>4616625</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11675" sha1="j6zpm8oqpdhp41rdrjkinfxnfvsvmph" xml:space="preserve">{{prettyurl|Pacific swift}}
{{Taxobox
| name =  ഹിമാലയൻ ശരപ്പക്ഷി
| image = ApusPacificus.jpg
| image_width =
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = &lt;ref name=IUCN&gt;{{IUCN|id=22686845 |title=''Apus pacificus'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}&lt;/ref&gt;
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordate|Chordata]]
| classis = [[Bird|Aves]]
| ordo = [[Apodiformes]]
| familia = [[Apodidae]]
| genus = ''[[Apus (genus)|Apus]]''
| species = '''''A. pacificus'''''
| binomial = ''Apus pacificus''
| binomial_authority = ([[John Latham (ornithologist)|Latham]], 1801)
| range_map = Apuspacificuspacificus.png
| range_map_width = 
| range_map_caption =&lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;&lt;big&gt;{{Legend2|#00FF33| Breeding visitor|border=1px solid #aaa}}&lt;br&gt; 
{{Legend2|#009966| Breeding range of three former subspecies |border=1px solid #aaa}}&lt;br&gt; {{Legend2|#FFFF33| Non-breeding |border=1px solid #aaa}}&lt;/big&gt;&lt;/div&gt;(ranges are approximate)
}}

ഇംഗ്ളീഷിൽ  '''Pacific swift''' എന്ന പേരും ശാസ്ത്രീയ പേര് ''Apus pacificus'' എന്നുമുള്ള '''ഹിമാലയൻ ശരപ്പക്ഷി'''&lt;ref name=BoK&gt;{{cite journal|last1=J|first1=Praveen|title=A checklist of birds of Kerala, India|journal=Journal of Threatened Taxa|date=17 November 2015|volume=7|issue=13|pages=7983–8009|doi=10.11609/JoTT.2001.7.13.7983-8009|url=http://threatenedtaxa.org/index.php/JoTT/article/view/2001/3445}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=eBird&gt;{{cite web|title=eBird India- Kerala|url=http://ebird.org/ebird/india/subnational1/IN-KL?yr=all|website=eBird.org|publisher=Cornell Lab of Ornithology|accessdate=24 സെപ്റ്റംബർ 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=BoK_Book&gt;{{cite book|last1=കെ.കെ.|first1=നീലകണ്ഠൻ|title=കേരളത്തിലെ പക്ഷികൾ|date=2017|publisher=[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]]|isbn=978-81-7690-251-9|page=486|edition=5|url=|accessdate=25 സെപ്റ്റംബർ 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=BoSI&gt;{{cite book|last1=Grimmett|first1=Richard|last2=Inskipp|first2=Tim|last3=P.O.|first3=Nameer|title=Birds of Southern India [Thekke Indiayile Pakshikal&amp;nbsp;(Malayalam version)]|date=2007|publisher=BNHS|location=Mumbai|accessdate=24 സെപ്റ്റംബർ 2017}}&lt;/ref&gt; ഒരു ദേശാടനപ്പക്ഷിയാണ്.  ''Apus pacificus leuconyx'' അഥവാ ''Apus leuconyx'' (ഇംഗ്ലീഷ്: Blyth's swift) ആണ് [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ]] കാണപ്പെടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite journal|author=Leader, P J. |year=2011|title= Taxonomy of the Pacific Swift Apus pacificus Latham, 1802, complex|journal= Bulletin of the British Ornithologists' Club |volume=131|pages=81–93}}&lt;/ref&gt;
==പ്രജനനം==
[[ഗുഹ|ഗുഹകളിലും]] കെട്ടിടങ്ങളുടെ മേൽക്കൂരയിലും കൂട് ഉണ്ടാക്കുന്നു. പകുതിയുള്ള കപ്പിന്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ഇവയുടെ കൂട്, തിരശ്ചീന തലത്തിൽ ഉണങ്ങിയ പുല്ലും മൃദുവായ വസ്തുക്കളും ചേർത്തു് ഉമിനീരുകൂട്ടി ഉറപ്പിക്കുന്നു.2-3 വെള്ള മുട്ടകളാണ് ഇടുന്നത്. .&lt;ref name= lack&gt;{{cite journal |last=Lack |first= David |year=1956 |title= A review of the genera and nesting habits of swifts | journal= The Auk | volume=73 | pages=1–32 | url =https://archive.org/details/sim_auk_1956-01_73_1/page/1|doi=|jstor=4081635 |issue=1}}&lt;/ref&gt; 17 ദിവസംകൊണ്ട് വിരിയുന്നു.കുറെ ദിവസംകൊണ്ട് മാത്രമെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ പറക്കാനാവുന്നുള്ളു.വിരിയുമ്പോൾ തൂവലുകൾ ഉണ്ടാവില്ല. കണ്ണുകൾ തുറക്കില്ല. മോശം കാലാവസ്ഥയിൽ രക്ഷിതാക്കൾക്ക് കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് തീറ്റ കൊടുക്കാനാവാതാവുമ്പോൾ അവ ശരീരത്തിലെ കൊഴുപ്പുകൊണ്ട് ജീവൻ നിലനിർത്തും.പൂവനും പിടയും ചേർന്നാണ് അടയിരിക്കുന്നതും കുഞ്ഞുങ്ങളെ തീറ്റുന്നതും.

==തീറ്റ==
മറ്റു ശരപക്ഷികളെപ്പോലെ പറക്കുന്നതിനിടയിൽ പിടിക്കുന്ന പ്രാണികളാണ് ഇവയുടെ  ഭക്ഷണം.&lt;ref name= hbw/&gt; ഇവ മറ്റുള്ളവയെ അപേക്ഷിച്ച് കൂടുതൽ ഉയരത്തിലാണ് ഇര തേടുന്നത്. ചൈനയിൽ നടത്തിയ പഠനത്തിൽ ഇവ കൃഷി , വനം എന്നിവയുടെ ശത്രു കീടങ്ങളെ ഭക്ഷിക്കുന്നതായി കണ്ടിട്ടുണ്ട്. &lt;ref name= cheng&gt;{{cite journal |last= Cheng |first= Zhaoqin |author2=Zhou, Benxiang |year=1987 |title= Diet analyses of the large white-rumped swift, ''Apus pacificus'', at Chenlushan Island in the Yellow Sea and examination of their pattern of activities by radar | journal= Acta Zoologica Sinica | volume= 33| pages=180–186 | url = |doi=|jstor= |issue=}}&lt;/ref&gt; ഈ പക്ഷിയെ''Hirundo pacifica'’ ''എന്നാണ് ആദ്യമായി 1801ൽ ജോൺ ലതാം എന്ന  പക്ഷി ശാസ്ത്രഞജ്ഞൻ ആദ്യമായി രേഖപ്പെടുത്തിയത്.&lt;ref name=&quot;latham&quot;&gt;Latham (1801) [http://reader.digitale-sammlungen.de/en/fs1/object/display/bsb10483009_00060.html p. lviii].&lt;/ref&gt;

==രൂപവിവരണം==
[[File:Apus pacificus -Japan -flying-8.jpg|upright|left|thumb|കൂടിനുള്ള വസ്തുക്കളുമായി , ജപ്പാനിൽ]]
17-18 സെ.മീ. നീളം,  43-54 സെ.മീ ചിറകു വിരിപ്പ്,.&lt;ref name= Brazil&gt;Brazil (2009) p. 272.&lt;/ref&gt; പിടകൾക്ക് അല്പം വലിപ്പം കൂടും &lt;ref name= hbw&gt;Chantler (1999) p. 455.&lt;/ref&gt; ഇതിന്റെ ഫോർക്ക് പോളുള്ള വാൽ കൂടുതൽ കുഴിഞ്ഞതാണ്. ചാര നിറമുള്ള തലയാണ്. ചിറകിന്റെ അടിവശത്തിന് ചാര നിറം. മുഴുവൻ കറുപ്പായ ഈ പക്ഷിയുടെ മുതുക് വെളുപ്പാണ്.  അടിവശത്ത് കടുത്ത വരകളുണ്ട്. ദ്വിലിംഗങ്ങളും കാഴ്ചയ്ക്ക് ഒരേപോലെയാണ്. 
കണ്ണിനു തവിട്ടു  നിറം, ചെറിയ കൊക്ക്, ചെറി കാലുകൾ.&lt;ref name= Brazil/&gt; ചാര നിറത്തിലുള്ള കഴുത്തും അതിലും ഇരുണ്ട അടിവശവും ഉണ്ട്.

==വിതരണം==
പൂർവ[[ഏഷ്യ]]യിൽ പ്രജനനം നടത്തുന്നു.  തണുപ്പുകാലത്ത് തെക്കു കിഴക്കെ ഏഷ്യ, ആസ്ത്രേലിയ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് ദേശാടനം നടത്തുന്നു. ദക്ഷിണ [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[മെലാനേഷ്യ]], [[ആസ്ത്രേലിയ]], [[ടാൻസ്മാനിയ]], [[സുമാത്ര]], [[ജാവ (ദ്വീപ്)|ജാവ]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും ദേശാടനം നടത്താറുണ്ട്.&lt;ref name = clem&gt;{{cite web| author = | title= Updates &amp; Corrections - August 2011 | work= The Clements Checklist | url=http://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/corrections/updates-corrections-august-2011 | publisher=Cornell Laboratory of Ornithology| accessdate =26 June 2013 | archiveurl= | archivedate= |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ഇവയെ [[ന്യുസിലാന്റ്]], [[ബ്രുണൈ]], [[മാലി ദ്വീപ്]], [[സീഷെൽസ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
[[File:Apus pacificus -Japan -flying-8 (2).jpg|thumb| ജപ്പാനിൽ, കൂടുണ്ടാക്കാനുള്ള വസ്തുക്കളുമായി]]

==അവലംബം==
{{reflist|30em}}
{{commons category|Apus pacificus}}
{{wikispecies|Apus pacificus}}
* {{cite book | last= Brazil | first= Mark | year= 2009| title= Birds of East Asia| url = |publisher = A &amp; C Black | location =London | isbn = 0-7136-7040-1}}
* {{cite book | editor1-last= del Hoyo | editor1-first= Josep | editor2-last= Elliott | editor2-first= Andrew | editor3-last= Sargatal | editor3-first= Jordi | title= Handbook of the Birds of the World, Volume 5: Barn-owls to Hummingbirds | last=Chantler | first= Phillip | year=1999 | chapter= Family Apodidae (Swifts) | publisher=Lynx Edicions | place=Barcelona, Spain  | isbn= 84-87334-25-3 }}
* {{cite book | last= Chantler | first= Phillip |author2=Driessens, Gerard | year= 2000| title= Swifts: A Guide to the Swifts and Treeswifts of the World | url = |publisher = Pica Press | location = London | isbn =1-873403-83-6 }}
* {{cite book| last= van Duivendijk | first= Nils | year=2011 | title= Advanced Bird ID Handbook: The Western Palearctic | url = |publisher = New Holland | location = London| isbn = 1-78009-022-6 }}
* {{cite book | last= Jobling | first= James A | year= 2010| title= The Helm Dictionary of Scientific Bird Names | url = |publisher = Christopher Helm | location = London | isbn = 978-1-4081-2501-4 }}
* {{cite book | last= Kaufman | first= Kenn | year=2001 | title=Lives of North American Birds| url = |publisher = Houghton Mifflin Harcourt | location = Oxford| isbn =0-618-15988-6 }}
* {{cite book | last= Latham | first= John | year= 1801| title= Supplementum indicis ornithologici sive systematis ornithologiae |language = Latin| url =https://archive.org/details/bub_gb_2vZAAAAAcAAJ|publisher = Leigh et Sotheby | location =Londoni | isbn = }}
* {{cite book | last= Peterson | first= Paul | author2=Atyeo, Warren T |author3=Moss, W Wayne | year= 2007| title= Feather Mite Family Eustathiidae (Acarina: Sarcoptiformes): Monographs of The Academy of Natural Sciences of Philadelphia, No. 21 | url = |publisher = Academy of Natural Sciences | location = Philadelphia | isbn =1-4223-1927-X }}
* {{cite book | last= Scopoli | first= Giovanni Antonio | year= 1777| title= Introductio ad Historianum naturalem |language = Latin| url = |publisher =Wolfgangum Gerle | location = Prague | isbn = }}
* {{cite book | last= Simpson | first=Ken |author2=Day, Nicolas | year=2010 | title= A Field Guide to the Birds of Australia, 8th Edition | url =https://archive.org/details/fieldguidetobird0000unse_c1p6|publisher = Penguin | location =London | isbn = 978-0-670-07231-6}}

[[വർഗ്ഗം:നേപ്പാളിലെ പക്ഷികൾ]]</text>
      <sha1>j6zpm8oqpdhp41rdrjkinfxnfvsvmph</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചന്ദ്രക്കല എസ്. കമ്മത്ത്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>332736</id>
    <revision>
      <id>4616517</id>
      <parentid>4399520</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:31:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616517</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8789" sha1="tni6273eklktdqe646ak9rn4182nudr" xml:space="preserve">{{prettyurl|Chandrakala S. Kamath}}
{{needs image}}
{{Infobox person
| name               = ചന്ദ്രക്കല എസ്. കമ്മത്ത്
| image              = Chandrakkala.JPG
| alt                = 
| caption            = ചന്ദ്രക്കല എസ്. കമ്മത്ത്
| birth_date         = 1940
| birth_place        = ആലപ്പുഴ
| death_date         = 
| death_place        = 
| nationality        = {{Ind}}
| other_names        = 
| known_for          = നോവൽ, ചെറുകഥ
| spouse             = സഞ്ജയ് കമ്മത്ത്
| children           = പ്രതാപ് എസ്. കമ്മത്ത് &lt;br&gt; വിദ്യ
| father             = ശ്രീരാമചന്ദ്ര ഷേണായി
| awards             = സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ 'സമഗ്രസംഭാവനാ പുരസ്കാരം'.
| occupation         = സാഹിത്യകാരി
}}

മലയാള ഗദ്യ സാഹിത്യകാരിയാണ് '''ചന്ദ്രക്കല എസ്. കമ്മത്ത്'''. നിരവധി ജനപ്രിയ നോവലുകളുടെ രചയിതാവാണ്. വനിതയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച  'കുങ്കുമപ്പൊട്ടഴിഞ്ഞു' എന്ന ലേഖനമാണ് ആദ്യം എഴുതിയത്. 16 നോവലുകളും നാൽപ്പതോളം കഥകളും എഴുതിയ ചന്ദ്രക്കലയുടേതായി ആദ്യം പ്രസിദ്ധീകരിച്ച കഥ ‘അഗ്നിഹോത്രം’ ആണ്. രുഗ്മ എന്ന നോവൽ 1983 ൽ അതേ പേരിൽ സിനിമയായിട്ടുണ്ട്. അവരുടെ അവസാനമായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ച നോവൽ സുമംഗല ആണ്.  കൊങ്കിണി സമുദായത്തിലെ സ്ത്രീ ജീവിതങ്ങളാണ് അവർ തന്റെ നോവലുകളിൽ കോറിയിടാൻ ശ്രമിച്ചത്. മലയാളി സമൂഹത്തിന് തികച്ചും അന്യമായ ഗൗഡ സാരസ്വത ബ്രാഹ്മണ ജീവിതം തന്റെ നോവലുകളിലൂടെയും സിനിമ, ടെലിവിഷൻ പരമ്പര തുടങ്ങിയവയിലൂടെയും മലയാളികൾക്ക് പരിചിതമായി.  2014 ൽ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]]യുടെ സമഗ്രസംഭാവനാ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.

== ജീവിതരേഖ ==
[[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ]] സമ്പന്നമായ ഒരു ഗൗഡ സാരസ്വത ബ്രാഹ്‌മണ കുടുംബത്തിൽ ശ്രീരാമചന്ദ്ര ഷേണായിയുടെ അഞ്ച കുട്ടികളിൽ ഒരാളായി 1940 ൽ ജനിച്ചു. [[കൊങ്കിണി]]യായിരുന്നു മാതൃഭാഷ. പിതാവ് ഒരു സ്വകാര്യ ബാങ്കിൽ ഏജന്റ് ആയിരുന്നു. പിതാവ് ജോലി ചെയ്തിരുന്ന ബാങ്ക് തകർച്ച നേരിട്ടതോടെ, അദ്ദേഹം കോയമ്പത്തൂരിലെ ഒരു മരക്കമ്പനിയിൽ മാനേജരായി ജോലിയ്ക്ക് ചേർന്നു, എന്നാൽ താമസിയാതെ ആ ജോലിയും നഷ്ടപ്പെട്ടതോടെ വീട്ടിലെത്തി. കുടുംബം സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ട് അനുഭവിച്ചതിനാൽ അമ്മാവന്മാരുടെ സഹായത്തോടെ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കി. ബിരുദം നേടിയ ശേഷം ആദ്യം ഒരു സ്വകാര്യ വിദ്യാലയത്തിലും പിന്നീട് ഒരു സർക്കാർ ഹൈസ്കൂളിലും അധ്യാപികയായി ജോലി ചെയ്തു.  

കൊല്ലം കളക്ടറേറ്റിൽ നാഷണൽ സേവിംഗ്സ് ഓഫീസറായി ജോലി ചെയ്തിരുന്ന അമ്മാവന്റെ മകനെ ചന്ദ്രക്കല വിവാഹം കഴിച്ചു. വിവാഹാനന്തരം [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലത്തായി]] താമസം. സർക്കാർ ഹൈസ്ക്കൂൾ അധ്യാപികയായിരുന്നു. അവർക്ക് രണ്ട് കുട്ടികളുണ്ട്. ഭർത്താവിന്റെ മരണശേഷം, സ്വന്തം അനുഭവങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി, കുങ്കുമപ്പൊട്ടഴിഞ്ഞു എന്ന പേരിൽ  ഒരു ലേഖനം എഴുതി വനിതാ മാസികയ്ക്ക് അയച്ചത് വഴിത്തിരിവായി.  

[[മനോരാജ്യം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്|മനോരാജ്യം]], [[കുങ്കുമം (മാസിക)|കുങ്കുമം]], [[വനിത (ദ്വൈവാരിക)|വനിത]] തുടങ്ങിയ ആനുകാലികങ്ങളിൽ കഥ, നോവൽ തുടങ്ങിയവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.   1983ൽ വനിതക്കു വേണ്ടി എഴുതിയ 'രുഗ്മ' എന്ന നോവൽ പി.ജി. വിശ്വഭംരൻ സിനിമയാക്കി.&lt;ref name=&quot;keralawomen&quot;&gt;{{cite web |title=ചന്ദ്രക്കല എസ്. കമ്മത്ത് |url=https://www.keralawomen.gov.in/ml/chandrakala_s_kammath |publisher=Department of Women and Child Development, Kerala state |access-date=2022-01-24 |archive-date=2022-01-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220124073821/https://www.keralawomen.gov.in/ml/chandrakala_s_kammath |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

'ഭിക്ഷ' എന്ന നോവൽ 'അക്ഷയപാത്രം' എന്ന പേരിലും 'സപത്നി' എന്ന നോവലും [[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]] സീരിയലാക്കി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/women/column/mukhangal-mudrakal/raji-thampi-share-memories-about-chandrakala-s-kamath-mukhangal-mudrakal-1.5427137|title=ഭൂമിയിലെ ചന്ദ്രക്കല|access-date=11 February 2021|last=|first=|date=10 February 2021|website=|publisher=മാതൃഭൂമി|archive-date=2021-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20210210110851/https://www.mathrubhumi.com/women/column/mukhangal-mudrakal/raji-thampi-share-memories-about-chandrakala-s-kamath-mukhangal-mudrakal-1.5427137|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==കൃതികൾ==
* രുഗ്മ
* ഭിക്ഷ (നോവൽ)
* സപത്നി
* ശിശിരാന്തം
* ഒഢ്യാണം (തെരഞ്ഞെടുത്ത പത്തൊമ്പത് കഥകൾ)
* വനദുർഗ്ഗാ തെരുവിലെ കറവക്കാരി
* മിഥില
* കലാവതി
* സുമംഗല
* ഇനി അൽപ്പം ത്രിമധുരം
* കറവക്കാരി
* അഗ്നിഹോത്രം 
* ഇവിടെ ഒരു തണൽ മരം
* ചെമ്പകത്തിന്റെയും നീലുവിന്റെയും കഥ (ചെറുകഥ)
* മുത്തശ്ശി രാമായണം
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
* കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ സമഗ്രസംഭാവനാ പുരസ്കാരം(2014)&lt;ref&gt;http://www.mangalam.com/print-edition/keralam/411380{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:സമഗ്രസംഭാവനക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>tni6273eklktdqe646ak9rn4182nudr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടൈഗർ ഷ്റോഫ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>342784</id>
    <revision>
      <id>4616614</id>
      <parentid>4578366</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T04:46:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616614</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4415" sha1="fwt6e4zx8zwgvwisy8ha7y78og6hubo" xml:space="preserve">{{prettyurl|Tiger Shroff}}
{{Infobox person
| name =Tiger Shroff 
| image = Tiger Shroff.jpg
| caption = Shroff at Stardust Awards 2014
| birth_name = Jai Hemant Shroff
| birth_date = {{birth date and age|df=yes|1990|03|2}}
| birth_place = [[Mumbai]], [[Maharashtra]], 
| nationality = [[India]]n
| occupation = [[Actor]], [[martial artist]]
| years active = 2014–present
| parents = [[Jackie Shroff]] (father) &lt;br&gt; [[Ayesha Dutt]] (mother)
| relatives = 
}}
ഒരു ഇന്ത്യൻ അഭിനേതാവും നർത്തകനുമാണ് '''ടൈഗർ  ഷ്റോഫ്''' (ജനനം '''Jai Hemant Shroff''' on 2 March 1990).&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.business-standard.com/article/news-ani/tiger-shroff-felicitated-with-5th-degree-black-belt-114073101215_1.html|title=Tiger Shroff felicitated with 5th degree black belt|author=ANI|date=31 July 2014|work=business-standard.com}}&lt;/ref&gt; നടൻ [[ജാക്കി ഷ്രോഫ്]], നിർമ്മാതാവ് [[അയിഷ ദത്ത്]] എന്നിവരുടെ പുത്രനായ ടൈഗർ  2014- ലെ ആക്ഷൻ കോമഡി ഹീറോപാണ്ടിയിൽ ഒരു പ്രധാന വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചു. ഇത് മികച്ച നവാഗത നാമനിർദ്ദേശത്തിനുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് നേടി.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Tiger Shroff's Heropanti postponed|url=http://www.bollywoodhungama.com/news/2166296/Tiger-Shroffs-Heropanti-postponed|work=[[Bollywood Hungama]]|accessdate=3 March 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Shah|first=Kunal M (3 August 2012)|title=TigeShroff to enter Bollywood with 'Heropanti'|url=http://www.mid-day.com/articles/tiger-shroff-to-enter-bollywood-with-heropanti/175537|work=Mid-Day|accessdate=3 March 2014|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304062322/http://www.mid-day.com/articles/tiger-shroff-to-enter-bollywood-with-heropanti/175537|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.indianexpress.com/news/tiger-shroffs-debut-film-heropanti-to-release-next-year/1175552/ |title=Tiger Shroff's debut movie 'Heropanti' to release next year |publisher=[[Indian Express]] |date=2013-09-28 |accessdate=2014-05-15}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Kriti Sanon finalized opposite Tiger in Heropanti|url=http://www.bollywoodhungama.com/news/1691531/Kriti-Sanon-finalized-opposite-Tiger-in-Heropanti|work=[[Bollywood Hungama]]|accessdate=3 March 2014}}&lt;/ref&gt; 

==ഫിലിമോഗ്രാഫി==
{{Not Malayalam}}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Key
|style=&quot;background:#FFFFCC;&quot;| 
|Denotes films that have not yet been released
|}
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! വർഷം
! സിനിമ
! വേഷം 
! സംവിധായകൻ
! കുറിപ്പുകൾ
|-
|2014
| ''[[ഹീറോപാണ്ഡി]]''
| Bablu 
|rowspan=&quot;2&quot;|[[Sabbir Khan]]
|Remake of [[Parugu]]
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2016
| ''[[Baaghi (2016 film)|ബാഘി]]''
| Ronny Singh 
|Remake of [[Varsham (2004 film)|Varsham]]
|-
| ''[[എ ഫ്ലൈയിങ് ജാട്ട്]]''
| Aman Dhillon
| [[Remo D'Souza]]
|
|-
| 2017
| ''[[മുന്ന മൈക്കൽ]]'' 
| Munna Michael
| [[Sabbir Khan]]
|
|-
|2018
| ''[[Baaghi 2|ബാഘി 2]]''
| Ranveer Pratap Singh (Ronnie) 
| [[Ahmed Khan (choreographer)|Ahmed Khan]]
|Remake of [[Kshanam]]
|-
|Rowspan=2|2019
|style=&quot;background:#FFFFCC;&quot;|''[[സ്റ്റുഡന്റ് ഓഫ് ദി ഇയർ 2]]'' 
|രോഹൻ
|[[പുനിത് മൽഹോത്ര]]
| 
|-
|[[വാർ ചലച്ചിത്രം (2019)]]
|ഖാലിദ് റഹ്മാനി / സൗരഭ്
|സിദ്ധാർത്ഥ് ആനന്ദ്
|
|-
|2020
|ബാഘി - 3
|രൺവീർ
|അഹമ്മദ് ഖാൻ
|
|}

==അവലംബം==
{{Reflist|30em}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
{{Commons category}}
*{{IMDb name|5899377}}
* [http://www.bollywoodhungama.com/celebrity/tiger-shroff/ Tiger Shroff] at [[Bollywood Hungama]]

{{ScreenAwardBestMaleDebut}}
{{IIFAAwardBestMaleDebut}}

[[വർഗ്ഗം:ഗുജറാത്തികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1990-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ബംഗാളികൾ]]</text>
      <sha1>fwt6e4zx8zwgvwisy8ha7y78og6hubo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>348115</id>
    <revision>
      <id>4616532</id>
      <parentid>4605916</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:17:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616532</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27815" sha1="pmtigq3ismx2k2u2slwnue14u66rkeo" xml:space="preserve">കേരളത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ|തൃശൂർ]] ജില്ലയിൽപെട്ട  [[തലപ്പിള്ളി താലൂക്ക്|തലപ്പിള്ളി]],കുന്നംകുളം,തൃശൂർ താലൂക്കുകളിലെ [[ചെങ്ങഴിനാട്]]  [[ചെങ്ങാലിക്കോടൻ|(ചെങ്ങഴിക്കോട്]] ) പ്രദേശം കേന്ദ്രമാക്കിയുള്ള ഒരു ചെറുസമുദായമാണ്  '''ചെങ്ങഴി നമ്പി''' എന്ന '''ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ ('''Chengazhi Nambiar''')''' ഇവർ നാല് താവഴികളിലുമായി ആകെ എഴുനൂറിൽ താഴെ മാത്രമാണ് ജനസംഖ്യ. ചെറുസമുദായം എന്നതിന് പകരം ഒരു വലിയ കുടുംബം എന്ന് പറയുന്നതാണ് ഉത്തമം എന്തെന്നാൽ ഇവർ പരസ്പരം  ശേഷക്കാരൊ അല്ലങ്കിൽ ബന്ധുക്കളോ ആണ്. ചരിത്രപരമായി [[ചെങ്ങാലിക്കോടൻ|ചെങ്ങഴിക്കോട്]] പ്രദേശത്തെ [[നാടുവാഴിത്തം|നാടുവാഴി]]&lt;nowiki/&gt;യായിരുന്നു  ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ.

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ അധഃപതനത്തെ തുടർന്ന് (11,13 നുറ്റാണ്ട് ) നാടിൻ്റെ നാനാഭാഗങ്ങളിലായി അനേകം സ്വതന്ത്രനാട്ടുരാജ്യങ്ങൾ പിറവിയെടുത്തു. അതുവരെ രാജ്യഭരണ ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ ഒന്നും കൈയ്യാളാതെ വൈദിക കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യ്തിരുന്ന നമ്പൂതിരിമാരിൽ ചിലർ രാജ്യഭരണപരമായ കാര്യങ്ങളിൽ  അധികാ‍രങ്ങൾ കൈയാളാൻ തുടങ്ങി. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ ശുകപുരം ഗ്രമ ക്കാരനായ [[ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാർ|ചെങ്ങഴി നമ്പി]] വൈദിക കാര്യങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യതിചലിച്ച് പട കൂട്ടി ഭാരതപ്പുഴക്ക് തെക്കുള്ള ഒരു വലിയ പ്രദേശം പിടിച്ചെടുത്തു ,ഈ പ്രദേശങ്ങൾ ചേർത്ത് തൻ്റെ പേരിൽ ചെങ്ങഴി നാട് എന്ന ഒരു ചെറു നാട്ടുരാജ്യം സ്ഥാപിച്ചു. ഈ കാലഘട്ടങ്ങളിൽ നടന്നിരുന്ന ശുകപുരം പന്നിയൂർ കൂർ വഴക്കുകളിൽ ശുകപുരത്തിൻ്റെ സഹായത്തിന് എത്തിയത് പെരുമ്പടപ്പ് സ്വരൂപമായിരുന്നു. പെരുമ്പടപ്പ് സ്വരൂപത്തിന് സൈനികമായും സാമ്പത്തികമായും സഹായങ്ങൾ ചെങ്ങഴി നമ്പി ചെയ്യ്ത് കൊടുത്തു. ചെങ്ങഴി നമ്പിയുടെ ഭരണമികവും സൈനികസന്നാഹങ്ങളിലും ആകൃഷ്ടരായ പെരുമ്പടപ്പ്സ്വരൂപം ചെങ്ങഴി നമ്പിയെ തിരുവഞ്ചിക്കുളം ക്ഷേത്രത്തിൽ ക്ഷണിച്ച് വരുത്തി കൊച്ചി രാജ്യത്തിൻ്റെ വടക്കുള്ള പ്രദേശങ്ങളുടെ അധികാരം നൽകി നാടുവാഴിയായി വാഴിച്ചു. അന്നു മുതൽ ചെങ്ങഴി നമ്പി ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ എന്ന സ്വാനപ്പേര് സ്വീകരിച്ചു എന്നുമാണ് ഈ നാട്ടുരാജ്യത്തിൻ്റെ ഉത്ഭവത്തെ പറ്റിയുള്ള ഐതിഹ്യം. എങ്കിലും ഇവർ പലപ്പോഴായി സാമൂതിരിയോടും കൂറ് പുലർത്തി പോന്നിരുന്നതായി ചരിത്രത്തിൽ കാണാൻ കഴിയും ,ഇതിനെ സാധൂകരിക്കുന്ന ചില തെളിവുകൾ നാടിൻ്റെ അതിർത്തികളെ പറ്റിയും ഭരണാധികാരിയായ ചെങ്ങഴി നമ്പിയാരെ പറ്റിയും , പലപ്പോളായി നടന്ന പല യുദ്ധങ്ങളെ പറ്റിയുമുള്ള വിവരണം പ്രസിദ്ധ ചരിത്ര പണ്ഡിതനായ കെ.പി. പത്മനാഭമേനോൻ രചിച്ച കൊച്ചി രാജ്യ ചരിത്രത്തിൽ രേഖപെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

==ഐതിഹ്യം==
[[ആഴ്‌വാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കൾ|ശുകപുരം (കുലുക്കല്ലൂർ) ആഴ്‌വാഞ്ചേരി]] തമ്പ്രാക്കളുടെ വംശത്തിൽപ്പെട്ടവരാണിവർ എന്നും , [[പന്നിയൂർ വരാഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം|പന്നിയൂർ]] [[ശുകപുരം|, ശുകപുരം]] ഗ്രമങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വഴക്കിൽ ഇടപെട്ട് ആയുധം ഉപയോഗിച്ച് യുദ്ധം ചെയ്യ്തു എന്നും അങ്ങനെ ആഭിജാത്യത്തിൽ ന്യൂനത  സംഭവിച്ച കുലുക്കല്ലൂർ ഗ്രാമത്തിലെ ഒരു തമ്പ്രാക്കളുടെ പിൻമുറക്കാർ ആണെന്നുമുള്ള ഒരു ഐതിഹ്യം ഇവർക്കുണ്ട്.കേരളോൽപ്പത്തിയിൽ ഇതിനു സമാനമായ ചില വിവരണങ്ങൾ കാണാൻ കഴിയും. [[മാമാങ്കം|മാമാങ്ക]] ചരിത്രത്തിലെ ഏടുകളിൽ ഒന്നായ ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ പാട്ടിൻ്റെ അവസാന ഭാഗങ്ങളിൽ [[പന്നിയൂർ]] , [[ശുകപുരം]] കൂറുകളിലെ വഴക്കിനെ പറ്റിയും പന്നിയൂരെ വെള്ളം ഞാൻ പണ്ടേ കുടിക്കില്ല എന്നുമുള്ള പരാമർശ്ശവും ഈ ഐതിഹ്യത്തിന് ചരിത്രത്തിൻ്റെ ബലം നൽകുന്നു.  

==ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങൾ== 

ഷോഡശസംസ്കാരത്തോടുകൂടിയ വിശ്വാമിത്ര (അഘമർഷണ കൗശീക ) ഗോത്രക്കാരായ ഇവർ നാല് താവഴിയാണ്. ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്ക് ബ്രഹ്മക്ഷത്രിയ (വാൾനമ്പി, [[നമ്പിടി|അയിനിക്കൂർ നമ്പിടി]], നമ്പ്യാതിരി) സമുദായാചാരങ്ങളുമായി ചില സാമ്യതകളുണ്ട് എങ്കിലും . ചെങ്ങഴി നമ്പിമാർക്ക് നമ്പൂതിരിമാർക്ക് സമാനമായ ഋഗ്വേദിയ ആശ്വലായന(പകഴിയം) ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളും, ക്രിയാ സ്ഥാനത്തിന് നമ്പൂതിരിമാരുമാണ്. 10 ദിവസമാണ് പുല.  മൂത്ത താവഴി തെക്കേപ്പാട് ചെങ്ങഴി നമ്പിമാർക്ക്  [[ചെങ്ങഴിക്കോടൻ|ചെങ്ങഴിക്കോട്]]  [[നാടുവാഴിത്തം|നാടുവാഴി]] യാഗാധികാരി എന്നീ സ്ഥാനങ്ങളുമുണ്ട്. ഇവർക്ക് പൂർണ്ണ ചൗളത്തോട് കൂടിയ ആചരങ്ങളാണ് .

യാഗാധികാരിയുടെ പ്രവൃത്തി ചെങ്ങഴി നാട്ടിൽ നാടുരാജാവിൻ്റെ പ്രതിനിധിയായി  സോമയാഗം ചെയ്യുന്ന നമ്പൂതിരിമാർക്ക് സോമലത, കരിങ്ങാലി കാതലു, കൃഷ്ണമൃഗചർമ്മം മുതലായ കൊടുക്കലാണ്. ഇവ കൊടുക്കുന്ന സമയത്ത് ഇദ്ദേഹത്തെ കൂർമ്മാസനത്തിൽ ഇരുത്തി ചില ക്രിയകൾ ചെയ്യാറുണ്ട്. അതിനു നൂറ്റൻപതു പണം യാഗാധികാരിക്കു ദക്ഷിണയായി കിട്ടുന്നു. അവരോധം കഴിഞ്ഞാൽ ബ്രാഹ്മണരെപ്പോലെ മണ്ഡപത്തിൽ കയറി നമസ്കരിക്കുകയും ക്ഷേത്രമണി അടിച്ചു തൊഴുകയും ചെയ്യാം. കടുബത്തിലെ മറ്റ് അങ്കങ്ങൾക്ക് പന്തി ഭോജനംഅനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട്.എന്നാൽ ഓത്തില്ല,അഗ്നിബീജാക്ഷരം ജപിച്ചു കൊടുക്കുന്ന മെതിയടി യാഗാധികാരി എപ്പോഴും ധരിക്കണമെന്നു നിർബ്ബന്ധമുണ്ട്. 

മറ്റ്‌ മൂന്ന് താവഴികളായ വടക്കേപ്പാട്ട് , മേലേപ്പാട്ട് , കീഴേപ്പാട്ട്  എന്നിവർക്ക്  യോഗാധികാരി [ഊരാളൻ] മുപ്പിൽ എന്നീ സ്ഥാനമുണ്ട്. എന്നാൽ ഇവർക്ക് സഹചൗളത്തോടെയുള്ള ആചാരങ്ങളെയുള്ളു. ഇവരുടെ പൌരോഹിത്യം കാലടി , മുത്തമന എന്നീ  രണ്ട് നമ്പൂതിരിമാർക്കായിരുന്നു .

പെൺകുട്ടികൾക്ക് ഋതുകല്യാണമെന്ന തിരണ്ടുകല്യാണാഘോഷമുണ്ട്. വിവാഹം അഗ്നിസാക്ഷിയായിട്ടുള്ള വേളിയാണ് മറ്റ് അനുബന്ധ ആചാരങ്ങളായ ആയനി ഊണ്; എണ്ണ തേച്ച് കുളിച്ച് പിറന്നാൾ പോലെ ഊണ് കഴിക്കുക. വധുവിൻറെ ഗ്രഹത്തിൽ എല്ലാവരുംകൂടി &quot;മംഗലയാതിര&quot; പാടി വധുവിന്റെ ബാധാമാലിന്യങ്ങളെ നീക്കി ഉഴിയാനുള്ള ആയിരം തിരി തെറുക്കൽ , കുടിവെപ്പ് മുതലായവയും ഉണ്ടായിരുന്നു . സ്ത്രീകൾക്ക് കുലത്തൊഴിലൊന്നുമില്ല.  പുറത്ത് ഇറങ്ങുന്നസമയത്ത്  അന്തർജനങ്ങളെപ്പോലെ പുതപ്പും മറക്കുടയും മറ്റും വേണമായിരുന്നു. വേളികഴിച്ചയാൾ മരിച്ചു കഴിഞ്ഞാൽ  , വിധവാ വിവാഹം  സ്വജാതിയിലോ  നമ്പൂതിരിജാതിയിൽ പെട്ടവരൊയൊ നടത്താൻ അനുവദിച്ചിരുന്നു.ദായ ക്രമം നോക്കിയാൽ മരുമക്കതായവും , മക്കത്തായവും, രണ്ടും കലർന്ന ഒരു മിശ്രിതമായ ദായാക്രമമായി കണക്കാക്കേണ്ടി വരും.

പുരുഷന്മാർക്ക് [[ഉപനയനം]], ബ്രഹ്മചര്യവ്രതം,[[സമാവർത്തനം]],108 ഗായത്രിയും മറ്റും ഉള്ളവരാണ്. വിശേഷ ദിവസങ്ങളിൽ അഭിവാദ്യം ചെയ്യുന്ന സമയത്ത്  ഗോത്ര സൂത്രദികൾ പറഞ്ഞ് പേരിനോട് കൂടെ ശർമ്മൻ എന്ന് ചേർത്ത് അഭിവാദ്യം ചെയ്യാറുണ്ട് . മൂത്തയാൾ മാത്രമേ സ്വജനവിവാഹം (വേളി) കഴിച്ചിരുന്നുള്ളു. അത് ഒന്നിലധികമായിരുന്നു'. ഇളയ സഹോദരങ്ങൾക്ക് വിധിച്ചിരുന്നത് അനുലോമവിവാഹമായിരുന്നതിനാൽ ക്ഷത്രിയനായർ, നായർ /അന്തരാളജാതി(വാര്യർ, മാരാർ, പൊതുവാൾ, പിഷാരടി )സ്ത്രീകളെ [[സംബന്ധം]] ചെയ്തിരുന്നു. പത്തു ദിവസമായിരുന്നു പുല. നമ്പ്യാന്മാർ ജന്മികളും നാടുവാഴികളുമായിരുന്നതിനാൽ കുലത്തൊഴിൽ എന്നു പറയാൻ ഒന്നുമില്ല.

[[പ്രമാണം:ചെങ്ങഴി നമ്പി.jpg|ലഘുചിത്രം|ചൊങ്ങഴി നമ്പ്യാർ]]
ചെങ്ങഴി നമ്പിയെ നാടുവാഴിആയതിനാൽ നമ്പ്യാർ എന്ന് ബഹുമാന സൂചകമായി വിളിക്കുന്നു എന്നതല്ലാതെ, അന്തരാളജാതി [[അമ്പലവാസി]] നമ്പ്യാർ, നായരുനമ്പ്യാർ , എന്നീ വിഭാഗങ്ങളുമായി സമാനതകൾ ഒന്നും തന്നെ ഇല്ല.

==പാലക്കാട്ടെ നാട്ടുരാജാവുമയുള്ള യുദ്ധം==

1560– AD കാലഘട്ടത്തിൽ കുറൂർ മനയിലെ മൂത്ത കാരണവരും പാലക്കാട്ടെ നാട്ടുരാജാവിനും തമ്മിൽ സ്വൈരക്കേടുണ്ടാവുകയും അതുവഴി ജീവഹാനി ഉണ്ടാവുമെന്ന് പേടിച്ച് കുറൂർ മനക്കാർ, [[ചെങ്ങഴിനാട്]] നാടുവാഴി ആയിരുന്ന  ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാരുടെ സഹായം തേടി. ചെങ്ങഴി  നമ്പ്യാർ ആചാരപൂർവ്വം ക്ഷണിച്ച് കുറൂര് മനക്കാരെ ചെങ്ങഴിനാട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്ന്  നാട്ടിൽ ഇരുത്തുകയും മനക്കാർക്ക് വേണ്ട സൗകര്യങ്ങൾ ചെയ്യ്ത് കൊടുക്കുകയും ചെയ്യ്തു . എന്നാൽ ഇത് പാലക്കാട് നാടുവാഴിയുമായുള്ള യുദ്ധത്തിന് കാരണമായി . ചെങ്ങഴി നമ്പ്യരും , പാലക്കാട് നാടുവാഴിയും തമ്മിൽ നടന്ന യുദ്ധത്തിൽ വിജയിച്ച ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ  തൻ്റെ പടനായകരായ പാറംകുളം പണിക്കൻമ്മാരുടെ സഹായത്തോടെ കീഴടക്കിയ പ്രദേശത്തിന്റെ സ്ഥാനം നിർണ്ണയിച്ചുകൊണ്ട് സ്ഥാപിച്ച  ആദൂരിലെ കാൽനാട്ടിപ്പാറ ഒരു ചരിത്രസ്മാരകമാണ്. അന്ന് കുറൂമന നിന്നിരുന്ന സ്ഥലത്ത് വെങ്ങിലശേരിയിൽ ചരിത്രസ്മരണ നിലനിർത്തി കൊണ്ട് ഇന്ന് [[കുറൂരമ്മ|കുറുരമ്മ]]&lt;nowiki/&gt;യുടെ  പേരിൽ പ്രസിദ്ധമായ  ഒരു ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രവും കാണാൻ കഴിയും.

==AD1505-ലെ മാമാങ്കം==

1498-ൽ [[വാസ്കോ ഡ ഗാമ]] കാപ്പാട്ടെത്തുന്നത് മലബാർ തീരത്തെപ്പറ്റി പോർത്തുഗലിൽ ലഭ്യമായ വിവരണങ്ങളിലൂടെയാണ്. അന്ന് സാമൂതിരി പൊന്നാനിയിലാണ് താമസം. അന്നത്തെ നഗരവും തുറമുഖവും പാശ്ചാത്യനാടുകളുടേതുമായി തുലനം ചെയ്യാവുന്ന രീതിയിലുമായിരുന്നു. പോർത്തുഗീസുകാരെ വരവേറ്റെങ്കിലും മുസ്ലീം എതിർപ്പുണ്ടായിരുന്നു. ഇതുമൂലം കബ്രാൾ രാഷ്ട്രീയമായി കൊച്ചിക്കാണ് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം കൊടുത്തത്. തൻമൂലം AD 1503-ൽ [[സാമൂതിരി]] കൊച്ചി ആക്രമിച്ചു.ഈ ആക്രമണത്തിൽ രാജാ ഉണ്ണിരാമൻ കോയിക്കൽ ഒന്നാമനടക്കം  മുന്ന് രാജ്യ കുടുബാങ്കങ്ങൾ കൊലചെയ്യപ്പെട്ടു. അതിനു  പ്രതികാരമെന്നോണം AD1505'''-'''ലെ മാമാങ്കത്തിൽ ചെങ്ങഴിനമ്പ്യാരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ വന്ന ചാവേറുകൾ സാമൂതിരിയെ വധിക്കാനായി ശ്രമിച്ചിരുന്നു. പതിനാറായിരം സൈനികർ വരെ സാമൂതിരിയെ സംരക്ഷിച്ചിരുന്നു എന്ന് ചിലയിടങ്ങളിൽ കാണുന്നു. എന്നാൽ ഈ [[മാമാങ്കം|മാമാങ്ക]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിൽ [[ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാർ|ചെങ്ങഴിനമ്പ്യാ]]&lt;nowiki/&gt;രുടെ 1000 പേരടങ്ങുന്ന നായർ പടയിൽനിന്ന് തിരഞ്ഞെടുത്ത വെറും 190 ചാവേറുകൾസാമൂതിരിയുടെ സുരക്ഷാസന്നാഹങ്ങൾ നിഷ്പ്രഭമാക്കി മുന്നേറിയെങ്കിലും ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ ഉൾപ്പടെ എല്ലാവരും വീരമൃത്യു വരിച്ചതായും, സാമൂതിരി പക്ഷത്തു വലിയ ആൾനാശമുണ്ടായതായും , ചാവേർപാട്ടുകളായ ചെങ്ങഴിനമ്പ്യാർ പാട്ട്, [[കണ്ടർ മേനോൻ|കണ്ടർ മേനവൻ]] പാട്ട് എന്നിവയിൽ പരാമർശമുണ്ട്.

==സാമൂതിരിയുടെ മേൽകോയമ==

AD 1700-ൽ  സാമൂതിരിയുടെ ആക്രമണഫലമായി പെരുമ്പടപ്പ് പ്രദേശം അന്യാധീനപ്പെട്ടു. തൃശ്ശൂരും, വടക്കുന്നാഥ ക്ഷേത്രവും സാമൂതിരിയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലായി,  പെരുമ്പടപ്പിന്റെ ആഭ്യന്തരസാഹചര്യങ്ങളാണു് സാമൂതിരിക്ക് ആത്യന്തികമായി കൊച്ചിക്കുമേൽ തന്റെ കയ്യാളാൻ അവസരമൊരുക്കിക്കൊടുത്തതു്. കൊച്ചി ഭരിച്ചിരുന്ന  മൂത്ത താവഴി രാജാവിനെതിരെ ഇളയതാവഴി സാമൂതിരിയുടെ സഹായമഭ്യർത്ഥിച്ചു . ഈ അവസരം മുതലെടുത്ത് സാമൂതിരി കൊച്ചി രാജ്യത്തിലേക്ക് പടനീക്കം നടത്തി ത്യശ്ശൂർ പിടിച്ചെടുത്തു . തൃശ്ശൂർ ഗ്രമക്കാരായ [[നമ്പൂതിരി|നമ്പൂതിരിമാർ]] ,[[ഇടപ്പള്ളി സ്വരൂപം|ഇടപ്പള്ളി രാജാ ,]][[കൊടുങ്ങല്ലൂർ രാജവംശം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ രാജാ]] [[തലപ്പിള്ളി രാജ്യം|,തലപ്പിള്ളി രാജാക്കന്മാർ]] ,ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാൻമാർ .ആറുനാട്ടിൽ പ്രഭുക്കളായ മുരിയാട് നമ്പ്യാർ,വെള്ളോസ് നമ്പ്യാർ ,ചങ്ങരംകോത കർത്താവ് ,മുതലായവർ പ്രബലരായിരുന്നതും കൊച്ചി രാജാവിനെ ധിക്കരിക്കാൻ പോന്നത്ര ശക്തികളായിരുന്നതും സാമൂതിരി മുതലെടുക്കുകയായിരുന്നു.കൊച്ചി രാജാവ് അന്ന് താമസിച്ചിരുന്ന വടക്കേക്കരകോവിലകം ഒരു തുള്ളി ചോര പോലും ചിന്താതെ ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പിടിച്ചെടുത്തത് ഒരു ചരിത്ര സംഭവമാണ്.  ഈ യുദ്ധത്തെ പറ്റിയുള്ള വിശദ വിവരണം  കെ പി പത്മനാഭ മേനോൻ എഴുതിയ കൊച്ചി രാജ്യ ചരിത്രത്തിലും,വടക്കുംനാഥക്ഷേത്രത്തിലെ ഗ്രന്ഥവരിയിലും കാണാൻ കഴിയും.

==തിരുവഞ്ചികുളം ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രായശ്ചിത്തം==

തിരുവിതംകൂറിൻ്റെ സഹായത്തോട്കൂടി സാമൂതിരിയെ ഒഴിപ്പച്ചതിന് ശേഷം . സാമൂതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ സഹായിച്ചതിന് പകരമായി 940-മാണ്ട് കർക്കിടകം 30-ന് [[തിരുവഞ്ചിക്കുളം ശിവക്ഷേത്രം|തിരുവഞ്ചിക്കുളം]] ക്ഷേത്രത്തിൽ വെച്ച് [[പെരുമ്പടപ്പു സ്വരൂപം|പെരുമ്പടപ്പ് സ്വരൂപം]], ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാരെ കൊണ്ട് പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യിച്ചു എന്നും വടക്കുംനാഥക്ഷേത്രഗ്രന്ഥവരിയിൽ കാണുന്നു. പിന്നീട് അങ്ങോട്ട് സ്വതന്ത്ര ഭരണം നഷ്ടമയ [[ചെങ്ങഴിനാട്]] പൂർണ്ണമായും കൊച്ചിരാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമാവുകയും ചെയ്തു.എങ്കിലും കൊച്ചി രാജാവ് ചെങ്ങഴിനാട്ടിൽ പതിനെട്ടു പ്രദേശങ്ങളുടെ ഭരണാധികാരം നമ്പ്യാർക്ക് നൽകി ചെങ്ങഴിക്കോട് പ്രവർത്തിയാർ എന്ന പേരിൽ ഉപാധികളോടെ ഭരണം നടത്തുവാനും കരം പിരിക്കുവാനും അനുവദിച്ചിരുന്നു.&lt;br /&gt;

==അവലംബം==

1 - Kochi Rajya Charithram Author . KP .Padmanabha Menon&lt;br /&gt;
2 - A handbook of Kerala, Volume 2    T. Madhava Menon, International School of Dravidian Linguistics&lt;br /&gt;
3 - History of Kerala  -- R. Leela Devi.&lt;br /&gt;
4 - Kerala district gazetteers, Volume 2&lt;br /&gt;
5 - A History of Kerala, 1498-1801&lt;br /&gt;
6 - (http://lsgkerala.in/velurpanchayat/history/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191221152907/http://lsgkerala.in/velurpanchayat/history/ |date=2019-12-21 }} )&lt;br /&gt;
7 - GOVERNMENTOFINDIA GEOGRAPHICALINDICATIONS JOURNALNO.62&lt;br /&gt;
8 - http://web-edition.sarvavijnanakosam.gov.in/index.php?title=%E0%B4%A8%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B4%BE%E0%B4%B0%E0%B5%8D%E2%80%8D {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220817115059/http://web-edition.sarvavijnanakosam.gov.in/index.php?title=%E0%B4%A8%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B4%BE%E0%B4%B0%E0%B5%8D%E2%80%8D |date=2022-08-17 }}

9 - People of India: Kerala (3 pts.) - Page 1111 By   KS singh.

10 - Kerala A Journey in Time Part II ( Kingdom Of Cochin &amp; Thekamkoor Rajyam )  By George Abraham Pottamkulam.

11 - Aryanmaruṭe kuṭiyettaṃ, Keraḷattil Volumes 3-4 By Kanippayyur Sankaran Nambudiripad.

12 - The Evergreen Legends of Kerala       By . Sreekumari Ramachandran     

13 - https://velurgp.in/history/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}     
    

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ജാതികൾ]]</text>
      <sha1>pmtigq3ismx2k2u2slwnue14u66rkeo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>351448</id>
    <revision>
      <id>4616538</id>
      <parentid>4569312</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-26330-77</username>
        <id>217137</id>
      </contributor>
      <origin>4616538</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23390" sha1="pf87g71kjnvtyziu0hfzljhg1tuqj6e" xml:space="preserve">[[പ്രമാണം:Harigovindan.jpg|ലഘുചിത്രം|ഞരളത്ത് മുഹമ്മദ് കുട്ടി പൊന്നാനിയിൽ പോയി മതം മാറി.  വേദിയിൽ*HARIGOVINDAN* 

A BRIEF INTRO PROFILE

ചരിത്രത്തിലാദ്യമായി സോപാനസംഗീതത്തിന് കേന്ദ്ര സംഗീതനാടക അക്കാദമി അവാർഡ് ( 1985 ) നേടിയ ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾക്ക് 60 വയസുകഴിഞ്ഞ് പിറന്ന മകൻ...

പഠനകാലത്തു തന്നെ മദ്രാസിലെ ഹോട്ടലിൽ സപ്ളയർ, ഇൻഷൂറൻസ് ഏജന്റ്, വീടുതോറും കയറിയിറങ്ങി പുസ്തകവില്പന, പ്രാദേശിക ചാനലിൽ ന്യൂസ് റിപ്പോർടർ, ബി.എഡ് ബിരുദധാരി, വിവിധ വിദ്യാലയങ്ങളിൽ അധ്യാപകൻ എന്നീ നിലകളിൽ ജോലി ചെയ്ത ഹരിഗോവിന്ദൻ പിന്നീട് കൊട്ടിപ്പാടിസ്സേവയിലേക്കു തന്നെ തിരിച്ചുവരികയായിരുന്നു.

7000 ൽ പരം വേദികളിലൂടെ സോപാനസംഗീതം , ഇടക്ക ,കേരളസംഗീതം എന്നിവയെ സംബന്ധിച്ച് കഴിഞ്ഞ 25 വർഷത്തിലധികമായി കലാപ്രചാരണം നടത്തി ഈ കലക്ക് ക്ഷേത്രങ്ങൾക്കു പുറത്ത് വിപുലമായ അരങ്ങുകളും സാധ്യതകളും സൃഷ്ടിച്ചു....

ലണ്ടൻ കലാപുരസ്കാരം, ഷാർജ മികച്ചമലയാളി പുരസ്കാരം, കേരളസംഗീത നാടക അക്കാദമി അവാർഡ് എന്നിവയുൾപ്പെടെ 17 അവാർഡുകൾ...ഇന്നുവരെ ഒരു പുരസ്കാരത്തിനും അപേക്ഷിക്കുകയോ ശ്രമിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടില്ല...

കലാസംബന്ധിയായ 3 വ്യത്യസ്ത ഗ്രന്ഥങ്ങളുടേയും നൂറോളം ലേഖനങ്ങളുടേയും രചയിതാവ്...

20 ഓളം വിദേശ അരങ്ങുകൾ...

ഫസ്റ്റ് ക്ളാസിൽ മലയാളം ബി. എഡ്. ബിരുദധാരി

ആകാശവാണി ബി ഹൈ. ഗ്രേഡ് ആർടിസ്റ്റ്.

വന്ദേ മാതരം, ദൈവദശകം, വിവേകാനന്ദഗീതം, പഞ്ചഭൂതഗീതം, പ്രകൃതിഗീതങ്ങൾ,റമളാൻഗീതം, ദേശഭക്തിഗീതങ്ങൾ,സുപ്രസിദ്ധ മലയാള കവിതകൾ, പ്രതിഷേധ ഗാനങ്ങൾ തുടങ്ങി നിരവധി ഗാനങ്ങൾ സോപാനശൈലിയിൽ ഇടക്കയോടൊപ്പം കമ്പോസ് ചെയ്തവതരിപ്പിച്ചു.

60 ഓളം സ്വയം രചിത ഗാനങ്ങൾ...

ഞെരളത്ത് കലാശ്രമത്തിനു കീഴിൽ, 

സ്വന്തം വരുമാനമുപയോഗിച്ച്  3 ദിവസങ്ങളിൽ നൂറോളം ഗായികാഗായകരെ പങ്കെടുപ്പിച്ച്  ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യ സോപാനസംഗീതോൽസവം നടത്തി.

ചരിത്രത്തിലാദ്യമായി സ്ത്രീകൾക്കു മാത്രമായി *പെൺപാട്ട്* എന്ന പേരിൽ പാട്ടുൽസവം നടത്തി.

ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യ &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;  കേരള &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;സംഗീതോൽസവം *പാട്ടോളം* എന്ന പേരിൽ

10 രാവുകളിലായി തുടർച്ചയായ രണ്ടു വർഷം കേന്ദ്ര , കേരള സർക്കാറുകളുടെ പിന്തുണയോടെ ഷൊർണൂർ ഭാരതപ്പുഴയിലും 4 വർഷങ്ങൾ മുംബൈയിലും നടത്തി...

വാദ്യം പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ലോകത്തിലെ ആദ്യ ക്ഷേത്രമുൾപ്പെടുന്ന ഞെരളത്ത് കലാശ്രമത്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ...മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ അങ്ങാടിപ്പുറത്ത്.

സ്വന്തം നിലക്കും സർക്കാറിനു വേണ്ടിയും ഉൾപ്പെടെ 62 വ്യത്യസ്ത കലാസാഹിത്യ ആത്മീയ സംഗമങ്ങളുടെ മുഖ്യ സംഘാടകൻ...

കേരളത്തിലെ

മൺമറഞ്ഞതും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതുമായ പ്രമുഖ സോപാനഗായകരുടെ മുഴുവൻ ആലാപനങ്ങൾ വീഡിയോ ഓഡിയോ ഡോക്യുമെന്റ് , ഫോട്ടോസ്   എന്നിവ ചെയ്ത് അടുത്ത തലമുറക്കായി സൂക്ഷിച്ചു...

ഭാരതത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യ ആർടിസ്റ്റ് ഡാറ്റാ ബാങ്ക് എന്ന ആശയം രൂപീകരിച്ച്   DPR തയ്യാറാക്കി 2023 - 24 ൽ  കേരള  സംഗീതനാടക അക്കാദമി ഭാരവാഹികൾക്ക് സമർപ്പിച്ചു. അക്കാദമി അത് നടപ്പിലാക്കി. 2020 ജൂലൈ 20 ന് മന്ത്രി ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു...

കലോപാസകർ മറ്റ് പുറം ലഹരികൾക്കു പിറകേ പോവാതെ ആന്തരികമായ കലാ ചൈതന്യത്തിൽ മാത്രം ലഹരിയുള്ളവരാവണം എന്ന് അതിശക്തമായി പ്രചരിപ്പിച്ചു.

ലോകത്തിലെ മുഴുവൻ സോപാനഗായകരേയും അംഗങ്ങളാക്കിയുള്ള ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യ സോപാനഗായകസംഘം ട്രസ്റ്റിന്റെ സ്ഥാപകൻ...

*ഹരിഗോവിന്ദഗീതം* എന്ന പേരിൽ സ്വന്തമായൊരു പാട്ടവതരണരീതി വികസിപ്പിച്ചു...

കലാ പ്രോൽസാഹനാർത്ഥം സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പരിപാടികൾക്കും പൊതുജനങ്ങളിൽ നിന്നോ സ്പോൺസർമാരിൽ നിന്നോ പണപ്പിരിവ് നടത്തിയില്ല. ഒടുവിൽ സ്വന്തം വീട് വിറ്റാണ് പ്രയാസങ്ങൾ നികത്തിയത്

2018 മുതൽ 2022 വരെ കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ സാംസ്കാരിക സ്ഥാപനമായ പാലക്കാട് അഹല്യ ഹെറിറ്റേജ് വില്ലേജ് ന്റെ അസിസ്റ്റൻഡ് ഡയറക്ടറായിരുന്നു.

ഷൊർണൂർ  കൂനത്തറ     കവളപ്പാറയിലെ മൂന്നര ഏക്കറിലുള്ള EVENING PARADISE RETIREMENT / SENIOR LIVING VILLAGE ന്റെ സ്ഥാപകൻ...

ഇപ്പോൾ പ്രതിഫലേച്ഛയില്ലാതെ കൊട്ടിപ്പാടിസ്സേവ എന്നറിയപ്പെടുന്ന കേരളീയ പാട്ടവതരണരീതിയെ പിൻപറ്റി പുത്തൻ തലമുറയെ കേരള സംഗീതത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം ബോധ്യപ്പെടുത്താനുള്ള പ്രചാരണ പരിപാടികളും മറ്റുമായി പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ സീനിയർ ലിവിംഗ് മേഖലയിൽ കൺസൽട്ടന്റായും സാംസ്കാരിക പരിപാടികളുടെ ഇവന്റ് ഓർഗനൈസറായും പ്രവർത്തിച്ചുവരുന്നു.

UPDATED ON 24/11/2024]]
 
OLD DETAILS 

വെറുമൊരു ക്ഷേത്ര ആചാരസംഗീതം മാത്രമായിരുന്ന [[സോപാനസംഗീതം|സോപാന സംഗീതത്തെ]] ആദ്യമായി ക്ഷേത്രത്തിനു പുറത്തെത്തിച്ചു ജനകീയമാക്കിയ [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ|ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാളുടെ]] ആറാമത്തെ മകനാണ് '''ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/books/interview/--1.177988|title=ഇടയ്ക്കയിലെ സത്യസാക്ഷ്യം|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=|archive-date=2019-08-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20190825065521/https://www.mathrubhumi.com/books/interview/--1.177988|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ഇന്ത്യക്കകത്തും പുറത്തുമായി ഏകദേശം അയ്യായിരത്തോളം വേദികളിലൂടെ ഈ സംഗീതത്തിനു ജാതി, മത വ്യത്യാസമില്ലാതെ പുതുതലമുറക്കിടയിൽ താൽപര്യം നിലനിർത്തുന്നതിൽ ഹരിഗോവിന്ദൻ ഒരു സുപ്രധാനമായ പങ്കുവഹിച്ചു. 14 വ്യത്യസ്ത  പുരസ്കകാരങ്ങൾ  നേടിയിട്ടുള്ള ഹരിഗോവിന്ദൻ കലാ സംബന്ധമായി 3 പുസ്തകങ്ങളും രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. കാലിക പ്രസക്തിയുള്ള 50ൽ പ്പരം പുത്തൻ ഗാനങ്ങൾ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sirajlive.com/2017/06/21/283643.html|title=ഇടക്കനാദത്തിൽ റമസാൻ ഗീതമൊരുക്കി ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt; സ്വന്തമായി രചിച്ചു പാടിയ ഹരിഗോവിന്ദൻ 'വന്ദേ മാതരം', 'ദൈവദശകം', 'റമളാൻ ഗീതം'&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sirajlive.com/2017/06/21/283643.html|title=ഇടക്കനാദത്തിൽ റമസാൻ ഗീതമൊരുക്കി ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt; തുടങ്ങിയ പ്രസിദ്ധ കൃതികൾ സോപാനശൈലിയിൽ അവതരിപ്പിച്ച കേരളത്തിലെ ആദ്യ ഗായകനാണ്. [[കേരളചരിത്രം|കേരള ചരിത്രത്തിലെ]] ആദ്യ സംസ്ഥാനതല സോപാനസംഗീതോൽസവം (2014), പെൺപാട്ട് എന്ന പേരിൽ ആദ്യ വനിതാ സംഗീതോൽസവം(2015), പാട്ടോളം എന്ന പേരിൽ ആദ്യ കേരളസംഗീതോൽസവം (2016, 2017, 2018) എന്നിവ കേരളത്തിൻറെ മധ്യഭാഗമായ [[ഷൊർണൂർ]] [[ഭാരതപ്പുഴ|ഭാരതപ്പുഴത്തീരത്തും]] [[മുംബൈ]] നഗരത്തിലും സംവിധാനം ചെയ്തു നടപ്പിലാക്കിയത് ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ ആണ്. 35ാം വയസിൽ പിതാവിൻറെ സ്മരണക്കായി [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[അങ്ങാടിപ്പുറം|അങ്ങാടിപ്പുറത്ത്]] [[ഇടയ്ക്ക|ഇടക്കവാദ്യം]] പ്രതിഷ്ഠിച്ച [[ശ്രീകോവിൽ|ശ്രീകോവിലോടുകൂടിയ]] '[[ഞെരളത്ത് കലാശ്രമം]]' സ്ഥാപിച്ചു. വാദ്യം പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ആദ്യത്തെ ക്ഷേത്രം കൂടിയാണിത്. [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ പബ്ളിക് ചാരിറ്റബ്ൾ ട്രസ്റ്റ്|ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ പബ്ളിക് ചാരിറ്റബ്ൾ ട്രസ്റ്റിൻറെ]] സ്ഥാപകനും  മാനേജിംഗ് ട്രസ്റ്റിയുംകൂടിയാണ് ഹരിഗോവിന്ദൻ 

വെറും [[ക്ഷേത്രകലകൾ|ക്ഷേത്രകലയായി]] ഒടുങ്ങുമായിരുന്ന കൊട്ടിപ്പാടിസ്സവ എന്ന കലാരൂപവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന മുഴുവൻ സോപാനഗായകരേയും സംയോജിപ്പിച്ച് പാട്ടുശേഖരണം, ഡാറ്റാ ശേഖരണം, സോപാനസംഗീതോൽസവങ്ങൾ എന്നിവയും മറ്റു കേരളീയ പാട്ടു രൂപങ്ങളുടെ മാത്രം പ്രചാരണപ്രവർത്തനങ്ങളും, [[ഇടയ്ക്ക|ഇടക്കയും]] മിഴാവും ചേർന്ന *ഹരിഗോവിന്ദഗീതം* എന്ന പുതുമയാർന്ന പാട്ടവതരണ പരിപാടിയും മറ്റു കലാസേവനപ്രവർത്തനങ്ങളും നടത്തിവരുന്നത് പ്രമാണിച്ച് 2016ലെ [[കേരള സംഗീതനാടക അക്കാദമി|കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി അവാർഡ്]] 42 വയസുള്ള ഹരിഗോവിന്ദനു ലഭിച്ചുകഴിഞ്ഞു. അക്കാദമി അവാർഡിനായി അപേക്ഷ നൽകാതെ അവാർഡ് നേടിയ വ്യക്തികൂടിയാണ് ഹരിഗോവിന്ദൻ. സ്വന്തം പിതാവിനു 65ാ വയസിൽ ലഭിച്ച പുരസ്കാരമാണിത്. ഇപ്പോൾ  ഷൊർണൂർ ഭാരതപ്പുഴത്തീരത്ത് പരുത്തിപ്രയിൽ കേരളത്തിലെ ആദ്യ കേരളസംഗീതവിദ്യാലയം സ്ഥാപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രവേശനം ഉണ്ടായിരുന്ന ഒരു ചെറു വിഭാഗത്തിൻറെ വളരെ ചെറിയൊരു നാട്ടുപാട്ടുമാത്രമാണ് സോപാനസംഗീതമെന്നും ക്ഷേത്രബാഹ്യരായി നിലകൊണ്ട ഭൂരിഭാഗത്തിൻറെയും പാട്ടുകളുടെ ആകെത്തുക മാത്രമാണ് ''കേരളസംഗീതം'' എന്നും തെളിവു സഹിതം മലയാളിയെ ബോധ്യപ്പെടുത്തിയ ആദ്യ  ഗായകനും ഹരിഗോവിന്ദൻ ആണ്. 

[[വരൾച്ച|വരൾച്ചയും]] വർഗീയതയും മുതലാളിത്തവും അസഹിഷ്ണുതയുമാണ് നാം നേരിടേണ്ടുന്ന പ്രധാന വെല്ലുവിളികൾ എന്നു തൻറെ ഓരോ വേദിയിലും  ആവർത്തിച്ചോർമിപ്പിക്കുന്ന ഹരിഗോവിന്ദൻ ഇപ്പോൾ [[കൃഷി]], വനവൽക്കരണം, [[മഴവെള്ളസംഭരണം|മഴവെള്ള സംഭരണം]], [[ആദിവാസി]] പ്രശ്നങ്ങൾ എന്നീ എന്നീ മേഖലകളിലും ആവുന്നത്ര ഇടപെടുന്നു. യു ട്യൂബ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള സോഷ്യൽ മീഡിയകളിൽ നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്ന ഹരിഗോവിന്ദനാണ് കൊട്ടിപ്പാടി സേവയെന്ന പേരിൽ ഒരു വിഭാഗത്തിൻറെ കുത്തകയാക്കിവെക്കാൻ ശ്രമിച്ചൊരു കലാരൂപത്തെ ആദ്യമായി ഭാരതത്തിനു പുറത്തെത്തിച്ചത്. 15ൽ പരം വിദേശരാജ്യങ്ങളിലുൾപ്പെടെ അയ്യായിരത്തി അറുനൂറിൽപ്പരം വേദികളിൽ തൻറെ കലാരൂപവുമായി ഇദ്ദേഹം യാത്ര ചെയ്തുകഴിഞ്ഞു. സ്വന്തമായി ധാരാളം പാട്ടുകളും കവിതകളും രചിച്ച് പാടുകയും പ്രചരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു. ഏറെ തിരക്കിട്ട ജീവിതത്തിൽ നിന്നൊരു മോചനത്തിനു വേണ്ടിയും മറ്റു കലാപ്രവർത്തകരേയും കേരളീയ വാദ്യ വാചികാദി സംഗീത രൂപങ്ങളേയും പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളിലേർപ്പെടാൻ വേണ്ടിയും തൻറെ 45 ാം വയസാവുന്നതോടെ വ്യാപകമായ  പൊതുവേദികൾ അവസാനിപ്പിക്കുകയാണെന്ന് 2017ൽ എടപ്പാളിലെ സംഗീതോൽസവ വേദിയിൽ ഹരിഗോവിന്ദൻ പ്രഖ്യാപിച്ചു കഴിഞ്ഞു. 2018 മാർച്ച് 1 മുതൽ അഹല്യ ഇൻറർനാഷണൽ ഫൌണ്ടേഷൻറെ ആസ്ഥാനമായ [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട്]] [[വാളയാർ|വാളയാറിലുള്ള]] കാമ്പസിൽ ഉയർന്നു വരുന്നതും ഇന്ത്യയിലെ ഏറെറവും വലിയ സാംസ്കാരിക സ്ഥാപനമാവാൻ ഒരുങ്ങുന്നതുമായ *അഹല്യ ഹെറിറ്റേജ് വില്ലേജ്* ന്റെ അസിസ്റ്റൻറ് ഡയറക്ടറായി ചുമതലയേറ്റു പ്രവർത്തിക്കുന്നു. 

1975 ജൂലൈ 3ന് വ്യാഴാഴ്ച മിഥുനത്തിലെ അശ്വതി നാളിൽ മലപ്പുറം [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] [[പാലക്കോട്]] ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ച ഹരിഗോവിന്ദൻ ഇപ്പോൾ [[പാലക്കാട് ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ  [[ഷൊർണൂർ]] റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനു തൊട്ടടുത്തു 'ഒരുമ' ഗ്രാമത്തിൽ  താമസിക്കുന്നു. പിതാവ് [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ]] 1996 ആഗസ്ത് 13 നു അന്തരിച്ചു. രണ്ടു സഹോദരിമാരും 4 സഹോദരൻമാരുമുണ്ട്. അമ്മ കൊല്ലീരി ലക്ഷ്മിക്കുട്ടിയമ്മ (82) ജീവിച്ചിരിക്കുന്നു. ഭാര്യ മായ സ്വാശ്രയ കോളേജിൽ മാത്തമാറ്റിക്സ് അസിസ്റ്റൻറ് പ്രൊഫസർ ആണ്. മകൾ ശ്രീലക്ഷ്മി [[തൃശ്ശൂർ|തൃശൂർ]] സെൻറ് തോമസ് കോളേജിൽ വിഷ്‌വൽ കമ്യൂണിക്കേഷൻ ഒന്നാം വർഷ  ബിരുദ വിദ്യാർഥിനിയാണ്.
കല,മൽസരിക്കാനും മറികടക്കാനുമുള്ള ഉപാധിയല്ല,കലാപ്രവർതെതകർക്ക് കല മാത്രമേ ലഹരിയായി വേണ്ടൂ എന്നീ സുപ്രധാന ആശയങ്ങൾ അതി ശക്തമായി ഹരിഗോവിന്ദൻ ആചരിക്കുന്നു.കലാപ്രവർത്തകരുടെ ധർമം പേരും പ്രസിദ്ധിയും പണവും സമ്പാദിക്കൽ മാത്രമല്ല സ്വസമൂഹത്തിൻറെ വ്യസനങ്ങളിൽ ആശ്വാസമാവാൻ സമരസമേതം ഇടപെടൽ കൂടിയാണെന്ന് ആവർത്തിച്ചോർമിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന *പ്രകൃതിപക്ഷം* മാത്രമുള്ള ദുർലഭം മാതൃകാ കലാപ്രവർത്തകരിലൊരാളാണ് ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ.

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:സോപാന സംഗീത ഗായകർ]]</text>
      <sha1>pf87g71kjnvtyziu0hfzljhg1tuqj6e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616539</id>
      <parentid>4616538</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:45:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-26330-77</username>
        <id>217137</id>
      </contributor>
      <origin>4616539</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23603" sha1="56c0mc088ttm9h5yxr4m1o66c9f9z9z" xml:space="preserve">[[പ്രമാണം:Harigovindan.jpg|ലഘുചിത്രം|ഞരളത്ത് മുഹമ്മദ് കുട്ടി പൊന്നാനിയിൽ പോയി മതം മാറി.  വേദിയിൽ*HARIGOVINDAN* 

A BRIEF INTRO PROFILE

ചരിത്രത്തിലാദ്യമായി സോപാനസംഗീതത്തിന് കേന്ദ്ര സംഗീതനാടക അക്കാദമി അവാർഡ് ( 1985 ) നേടിയ ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾക്ക് 60 വയസുകഴിഞ്ഞ് പിറന്ന മകൻ...അമ്മക്ക് അയല്പക്കത്തെ മോഹമ്മതിൽ പിറന്ന ഇയാൾ ഈ ഇടെ മതം മാറി മുഹമ്മദ് കുട്ടി ആയി 

പഠനകാലത്തു തന്നെ മദ്രാസിലെ ഹോട്ടലിൽ സപ്ളയർ, ഇൻഷൂറൻസ് ഏജന്റ്, വീടുതോറും കയറിയിറങ്ങി പുസ്തകവില്പന, പ്രാദേശിക ചാനലിൽ ന്യൂസ് റിപ്പോർടർ, ബി.എഡ് ബിരുദധാരി, വിവിധ വിദ്യാലയങ്ങളിൽ അധ്യാപകൻ എന്നീ നിലകളിൽ ജോലി ചെയ്ത ഹരിഗോവിന്ദൻ പിന്നീട് കൊട്ടിപ്പാടിസ്സേവയിലേക്കു തന്നെ തിരിച്ചുവരികയായിരുന്നു.

7000 ൽ പരം വേദികളിലൂടെ സോപാനസംഗീതം , ഇടക്ക ,കേരളസംഗീതം എന്നിവയെ സംബന്ധിച്ച് കഴിഞ്ഞ 25 വർഷത്തിലധികമായി കലാപ്രചാരണം നടത്തി ഈ കലക്ക് ക്ഷേത്രങ്ങൾക്കു പുറത്ത് വിപുലമായ അരങ്ങുകളും സാധ്യതകളും സൃഷ്ടിച്ചു....

ലണ്ടൻ കലാപുരസ്കാരം, ഷാർജ മികച്ചമലയാളി പുരസ്കാരം, കേരളസംഗീത നാടക അക്കാദമി അവാർഡ് എന്നിവയുൾപ്പെടെ 17 അവാർഡുകൾ...ഇന്നുവരെ ഒരു പുരസ്കാരത്തിനും അപേക്ഷിക്കുകയോ ശ്രമിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടില്ല...

കലാസംബന്ധിയായ 3 വ്യത്യസ്ത ഗ്രന്ഥങ്ങളുടേയും നൂറോളം ലേഖനങ്ങളുടേയും രചയിതാവ്...

20 ഓളം വിദേശ അരങ്ങുകൾ...

ഫസ്റ്റ് ക്ളാസിൽ മലയാളം ബി. എഡ്. ബിരുദധാരി

ആകാശവാണി ബി ഹൈ. ഗ്രേഡ് ആർടിസ്റ്റ്.

വന്ദേ മാതരം, ദൈവദശകം, വിവേകാനന്ദഗീതം, പഞ്ചഭൂതഗീതം, പ്രകൃതിഗീതങ്ങൾ,റമളാൻഗീതം, ദേശഭക്തിഗീതങ്ങൾ,സുപ്രസിദ്ധ മലയാള കവിതകൾ, പ്രതിഷേധ ഗാനങ്ങൾ തുടങ്ങി നിരവധി ഗാനങ്ങൾ സോപാനശൈലിയിൽ ഇടക്കയോടൊപ്പം കമ്പോസ് ചെയ്തവതരിപ്പിച്ചു.

60 ഓളം സ്വയം രചിത ഗാനങ്ങൾ...

ഞെരളത്ത് കലാശ്രമത്തിനു കീഴിൽ, 

സ്വന്തം വരുമാനമുപയോഗിച്ച്  3 ദിവസങ്ങളിൽ നൂറോളം ഗായികാഗായകരെ പങ്കെടുപ്പിച്ച്  ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യ സോപാനസംഗീതോൽസവം നടത്തി.

ചരിത്രത്തിലാദ്യമായി സ്ത്രീകൾക്കു മാത്രമായി *പെൺപാട്ട്* എന്ന പേരിൽ പാട്ടുൽസവം നടത്തി.

ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യ &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;  കേരള &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;സംഗീതോൽസവം *പാട്ടോളം* എന്ന പേരിൽ

10 രാവുകളിലായി തുടർച്ചയായ രണ്ടു വർഷം കേന്ദ്ര , കേരള സർക്കാറുകളുടെ പിന്തുണയോടെ ഷൊർണൂർ ഭാരതപ്പുഴയിലും 4 വർഷങ്ങൾ മുംബൈയിലും നടത്തി...

വാദ്യം പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ലോകത്തിലെ ആദ്യ ക്ഷേത്രമുൾപ്പെടുന്ന ഞെരളത്ത് കലാശ്രമത്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ...മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ അങ്ങാടിപ്പുറത്ത്.

സ്വന്തം നിലക്കും സർക്കാറിനു വേണ്ടിയും ഉൾപ്പെടെ 62 വ്യത്യസ്ത കലാസാഹിത്യ ആത്മീയ സംഗമങ്ങളുടെ മുഖ്യ സംഘാടകൻ...

കേരളത്തിലെ

മൺമറഞ്ഞതും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതുമായ പ്രമുഖ സോപാനഗായകരുടെ മുഴുവൻ ആലാപനങ്ങൾ വീഡിയോ ഓഡിയോ ഡോക്യുമെന്റ് , ഫോട്ടോസ്   എന്നിവ ചെയ്ത് അടുത്ത തലമുറക്കായി സൂക്ഷിച്ചു...

ഭാരതത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യ ആർടിസ്റ്റ് ഡാറ്റാ ബാങ്ക് എന്ന ആശയം രൂപീകരിച്ച്   DPR തയ്യാറാക്കി 2023 - 24 ൽ  കേരള  സംഗീതനാടക അക്കാദമി ഭാരവാഹികൾക്ക് സമർപ്പിച്ചു. അക്കാദമി അത് നടപ്പിലാക്കി. 2020 ജൂലൈ 20 ന് മന്ത്രി ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു...

കലോപാസകർ മറ്റ് പുറം ലഹരികൾക്കു പിറകേ പോവാതെ ആന്തരികമായ കലാ ചൈതന്യത്തിൽ മാത്രം ലഹരിയുള്ളവരാവണം എന്ന് അതിശക്തമായി പ്രചരിപ്പിച്ചു.

ലോകത്തിലെ മുഴുവൻ സോപാനഗായകരേയും അംഗങ്ങളാക്കിയുള്ള ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യ സോപാനഗായകസംഘം ട്രസ്റ്റിന്റെ സ്ഥാപകൻ...

*ഹരിഗോവിന്ദഗീതം* എന്ന പേരിൽ സ്വന്തമായൊരു പാട്ടവതരണരീതി വികസിപ്പിച്ചു...

കലാ പ്രോൽസാഹനാർത്ഥം സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പരിപാടികൾക്കും പൊതുജനങ്ങളിൽ നിന്നോ സ്പോൺസർമാരിൽ നിന്നോ പണപ്പിരിവ് നടത്തിയില്ല. ഒടുവിൽ സ്വന്തം വീട് വിറ്റാണ് പ്രയാസങ്ങൾ നികത്തിയത്

2018 മുതൽ 2022 വരെ കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ സാംസ്കാരിക സ്ഥാപനമായ പാലക്കാട് അഹല്യ ഹെറിറ്റേജ് വില്ലേജ് ന്റെ അസിസ്റ്റൻഡ് ഡയറക്ടറായിരുന്നു.

ഷൊർണൂർ  കൂനത്തറ     കവളപ്പാറയിലെ മൂന്നര ഏക്കറിലുള്ള EVENING PARADISE RETIREMENT / SENIOR LIVING VILLAGE ന്റെ സ്ഥാപകൻ...

ഇപ്പോൾ പ്രതിഫലേച്ഛയില്ലാതെ കൊട്ടിപ്പാടിസ്സേവ എന്നറിയപ്പെടുന്ന കേരളീയ പാട്ടവതരണരീതിയെ പിൻപറ്റി പുത്തൻ തലമുറയെ കേരള സംഗീതത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം ബോധ്യപ്പെടുത്താനുള്ള പ്രചാരണ പരിപാടികളും മറ്റുമായി പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ സീനിയർ ലിവിംഗ് മേഖലയിൽ കൺസൽട്ടന്റായും സാംസ്കാരിക പരിപാടികളുടെ ഇവന്റ് ഓർഗനൈസറായും പ്രവർത്തിച്ചുവരുന്നു.

UPDATED ON 24/11/2024]]
 
OLD DETAILS 

വെറുമൊരു ക്ഷേത്ര ആചാരസംഗീതം മാത്രമായിരുന്ന [[സോപാനസംഗീതം|സോപാന സംഗീതത്തെ]] ആദ്യമായി ക്ഷേത്രത്തിനു പുറത്തെത്തിച്ചു ജനകീയമാക്കിയ [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ|ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാളുടെ]] ആറാമത്തെ മകനാണ് '''ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/books/interview/--1.177988|title=ഇടയ്ക്കയിലെ സത്യസാക്ഷ്യം|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=|archive-date=2019-08-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20190825065521/https://www.mathrubhumi.com/books/interview/--1.177988|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ഇന്ത്യക്കകത്തും പുറത്തുമായി ഏകദേശം അയ്യായിരത്തോളം വേദികളിലൂടെ ഈ സംഗീതത്തിനു ജാതി, മത വ്യത്യാസമില്ലാതെ പുതുതലമുറക്കിടയിൽ താൽപര്യം നിലനിർത്തുന്നതിൽ ഹരിഗോവിന്ദൻ ഒരു സുപ്രധാനമായ പങ്കുവഹിച്ചു. 14 വ്യത്യസ്ത  പുരസ്കകാരങ്ങൾ  നേടിയിട്ടുള്ള ഹരിഗോവിന്ദൻ കലാ സംബന്ധമായി 3 പുസ്തകങ്ങളും രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. കാലിക പ്രസക്തിയുള്ള 50ൽ പ്പരം പുത്തൻ ഗാനങ്ങൾ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sirajlive.com/2017/06/21/283643.html|title=ഇടക്കനാദത്തിൽ റമസാൻ ഗീതമൊരുക്കി ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt; സ്വന്തമായി രചിച്ചു പാടിയ ഹരിഗോവിന്ദൻ 'വന്ദേ മാതരം', 'ദൈവദശകം', 'റമളാൻ ഗീതം'&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sirajlive.com/2017/06/21/283643.html|title=ഇടക്കനാദത്തിൽ റമസാൻ ഗീതമൊരുക്കി ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt; തുടങ്ങിയ പ്രസിദ്ധ കൃതികൾ സോപാനശൈലിയിൽ അവതരിപ്പിച്ച കേരളത്തിലെ ആദ്യ ഗായകനാണ്. [[കേരളചരിത്രം|കേരള ചരിത്രത്തിലെ]] ആദ്യ സംസ്ഥാനതല സോപാനസംഗീതോൽസവം (2014), പെൺപാട്ട് എന്ന പേരിൽ ആദ്യ വനിതാ സംഗീതോൽസവം(2015), പാട്ടോളം എന്ന പേരിൽ ആദ്യ കേരളസംഗീതോൽസവം (2016, 2017, 2018) എന്നിവ കേരളത്തിൻറെ മധ്യഭാഗമായ [[ഷൊർണൂർ]] [[ഭാരതപ്പുഴ|ഭാരതപ്പുഴത്തീരത്തും]] [[മുംബൈ]] നഗരത്തിലും സംവിധാനം ചെയ്തു നടപ്പിലാക്കിയത് ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ ആണ്. 35ാം വയസിൽ പിതാവിൻറെ സ്മരണക്കായി [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[അങ്ങാടിപ്പുറം|അങ്ങാടിപ്പുറത്ത്]] [[ഇടയ്ക്ക|ഇടക്കവാദ്യം]] പ്രതിഷ്ഠിച്ച [[ശ്രീകോവിൽ|ശ്രീകോവിലോടുകൂടിയ]] '[[ഞെരളത്ത് കലാശ്രമം]]' സ്ഥാപിച്ചു. വാദ്യം പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ആദ്യത്തെ ക്ഷേത്രം കൂടിയാണിത്. [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ പബ്ളിക് ചാരിറ്റബ്ൾ ട്രസ്റ്റ്|ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ പബ്ളിക് ചാരിറ്റബ്ൾ ട്രസ്റ്റിൻറെ]] സ്ഥാപകനും  മാനേജിംഗ് ട്രസ്റ്റിയുംകൂടിയാണ് ഹരിഗോവിന്ദൻ 

വെറും [[ക്ഷേത്രകലകൾ|ക്ഷേത്രകലയായി]] ഒടുങ്ങുമായിരുന്ന കൊട്ടിപ്പാടിസ്സവ എന്ന കലാരൂപവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന മുഴുവൻ സോപാനഗായകരേയും സംയോജിപ്പിച്ച് പാട്ടുശേഖരണം, ഡാറ്റാ ശേഖരണം, സോപാനസംഗീതോൽസവങ്ങൾ എന്നിവയും മറ്റു കേരളീയ പാട്ടു രൂപങ്ങളുടെ മാത്രം പ്രചാരണപ്രവർത്തനങ്ങളും, [[ഇടയ്ക്ക|ഇടക്കയും]] മിഴാവും ചേർന്ന *ഹരിഗോവിന്ദഗീതം* എന്ന പുതുമയാർന്ന പാട്ടവതരണ പരിപാടിയും മറ്റു കലാസേവനപ്രവർത്തനങ്ങളും നടത്തിവരുന്നത് പ്രമാണിച്ച് 2016ലെ [[കേരള സംഗീതനാടക അക്കാദമി|കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി അവാർഡ്]] 42 വയസുള്ള ഹരിഗോവിന്ദനു ലഭിച്ചുകഴിഞ്ഞു. അക്കാദമി അവാർഡിനായി അപേക്ഷ നൽകാതെ അവാർഡ് നേടിയ വ്യക്തികൂടിയാണ് ഹരിഗോവിന്ദൻ. സ്വന്തം പിതാവിനു 65ാ വയസിൽ ലഭിച്ച പുരസ്കാരമാണിത്. ഇപ്പോൾ  ഷൊർണൂർ ഭാരതപ്പുഴത്തീരത്ത് പരുത്തിപ്രയിൽ കേരളത്തിലെ ആദ്യ കേരളസംഗീതവിദ്യാലയം സ്ഥാപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രവേശനം ഉണ്ടായിരുന്ന ഒരു ചെറു വിഭാഗത്തിൻറെ വളരെ ചെറിയൊരു നാട്ടുപാട്ടുമാത്രമാണ് സോപാനസംഗീതമെന്നും ക്ഷേത്രബാഹ്യരായി നിലകൊണ്ട ഭൂരിഭാഗത്തിൻറെയും പാട്ടുകളുടെ ആകെത്തുക മാത്രമാണ് ''കേരളസംഗീതം'' എന്നും തെളിവു സഹിതം മലയാളിയെ ബോധ്യപ്പെടുത്തിയ ആദ്യ  ഗായകനും ഹരിഗോവിന്ദൻ ആണ്. 

[[വരൾച്ച|വരൾച്ചയും]] വർഗീയതയും മുതലാളിത്തവും അസഹിഷ്ണുതയുമാണ് നാം നേരിടേണ്ടുന്ന പ്രധാന വെല്ലുവിളികൾ എന്നു തൻറെ ഓരോ വേദിയിലും  ആവർത്തിച്ചോർമിപ്പിക്കുന്ന ഹരിഗോവിന്ദൻ ഇപ്പോൾ [[കൃഷി]], വനവൽക്കരണം, [[മഴവെള്ളസംഭരണം|മഴവെള്ള സംഭരണം]], [[ആദിവാസി]] പ്രശ്നങ്ങൾ എന്നീ എന്നീ മേഖലകളിലും ആവുന്നത്ര ഇടപെടുന്നു. യു ട്യൂബ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള സോഷ്യൽ മീഡിയകളിൽ നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്ന ഹരിഗോവിന്ദനാണ് കൊട്ടിപ്പാടി സേവയെന്ന പേരിൽ ഒരു വിഭാഗത്തിൻറെ കുത്തകയാക്കിവെക്കാൻ ശ്രമിച്ചൊരു കലാരൂപത്തെ ആദ്യമായി ഭാരതത്തിനു പുറത്തെത്തിച്ചത്. 15ൽ പരം വിദേശരാജ്യങ്ങളിലുൾപ്പെടെ അയ്യായിരത്തി അറുനൂറിൽപ്പരം വേദികളിൽ തൻറെ കലാരൂപവുമായി ഇദ്ദേഹം യാത്ര ചെയ്തുകഴിഞ്ഞു. സ്വന്തമായി ധാരാളം പാട്ടുകളും കവിതകളും രചിച്ച് പാടുകയും പ്രചരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു. ഏറെ തിരക്കിട്ട ജീവിതത്തിൽ നിന്നൊരു മോചനത്തിനു വേണ്ടിയും മറ്റു കലാപ്രവർത്തകരേയും കേരളീയ വാദ്യ വാചികാദി സംഗീത രൂപങ്ങളേയും പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളിലേർപ്പെടാൻ വേണ്ടിയും തൻറെ 45 ാം വയസാവുന്നതോടെ വ്യാപകമായ  പൊതുവേദികൾ അവസാനിപ്പിക്കുകയാണെന്ന് 2017ൽ എടപ്പാളിലെ സംഗീതോൽസവ വേദിയിൽ ഹരിഗോവിന്ദൻ പ്രഖ്യാപിച്ചു കഴിഞ്ഞു. 2018 മാർച്ച് 1 മുതൽ അഹല്യ ഇൻറർനാഷണൽ ഫൌണ്ടേഷൻറെ ആസ്ഥാനമായ [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട്]] [[വാളയാർ|വാളയാറിലുള്ള]] കാമ്പസിൽ ഉയർന്നു വരുന്നതും ഇന്ത്യയിലെ ഏറെറവും വലിയ സാംസ്കാരിക സ്ഥാപനമാവാൻ ഒരുങ്ങുന്നതുമായ *അഹല്യ ഹെറിറ്റേജ് വില്ലേജ്* ന്റെ അസിസ്റ്റൻറ് ഡയറക്ടറായി ചുമതലയേറ്റു പ്രവർത്തിക്കുന്നു. 

1975 ജൂലൈ 3ന് വ്യാഴാഴ്ച മിഥുനത്തിലെ അശ്വതി നാളിൽ മലപ്പുറം [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] [[പാലക്കോട്]] ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ച ഹരിഗോവിന്ദൻ ഇപ്പോൾ [[പാലക്കാട് ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ  [[ഷൊർണൂർ]] റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനു തൊട്ടടുത്തു 'ഒരുമ' ഗ്രാമത്തിൽ  താമസിക്കുന്നു. പിതാവ് [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ]] 1996 ആഗസ്ത് 13 നു അന്തരിച്ചു. രണ്ടു സഹോദരിമാരും 4 സഹോദരൻമാരുമുണ്ട്. അമ്മ കൊല്ലീരി ലക്ഷ്മിക്കുട്ടിയമ്മ (82) ജീവിച്ചിരിക്കുന്നു. ഭാര്യ മായ സ്വാശ്രയ കോളേജിൽ മാത്തമാറ്റിക്സ് അസിസ്റ്റൻറ് പ്രൊഫസർ ആണ്. മകൾ ശ്രീലക്ഷ്മി [[തൃശ്ശൂർ|തൃശൂർ]] സെൻറ് തോമസ് കോളേജിൽ വിഷ്‌വൽ കമ്യൂണിക്കേഷൻ ഒന്നാം വർഷ  ബിരുദ വിദ്യാർഥിനിയാണ്.
കല,മൽസരിക്കാനും മറികടക്കാനുമുള്ള ഉപാധിയല്ല,കലാപ്രവർതെതകർക്ക് കല മാത്രമേ ലഹരിയായി വേണ്ടൂ എന്നീ സുപ്രധാന ആശയങ്ങൾ അതി ശക്തമായി ഹരിഗോവിന്ദൻ ആചരിക്കുന്നു.കലാപ്രവർത്തകരുടെ ധർമം പേരും പ്രസിദ്ധിയും പണവും സമ്പാദിക്കൽ മാത്രമല്ല സ്വസമൂഹത്തിൻറെ വ്യസനങ്ങളിൽ ആശ്വാസമാവാൻ സമരസമേതം ഇടപെടൽ കൂടിയാണെന്ന് ആവർത്തിച്ചോർമിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന *പ്രകൃതിപക്ഷം* മാത്രമുള്ള ദുർലഭം മാതൃകാ കലാപ്രവർത്തകരിലൊരാളാണ് ഞെരളത്ത് ഹരിഗോവിന്ദൻ.

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:സോപാന സംഗീത ഗായകർ]]</text>
      <sha1>56c0mc088ttm9h5yxr4m1o66c9f9z9z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ബാരിസാൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>357185</id>
    <revision>
      <id>4616676</id>
      <parentid>4597826</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:24:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>[[File:Bell's_Park,_Barishal_Aerial_view.jpg]] നെ [[File:Bangabandhu_Uddyan_Aerial_view.jpg]] കൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുന്നു. (ചെയ്തത്:[[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] കാരണം: [[:c:COM:FR|File renamed]]: Revert renaming; revert back to the title used b</comment>
      <origin>4616676</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16647" sha1="ejpv7q201dyqgolusm7t2dx4ie374hr" xml:space="preserve">{{prettyurl|Barisal}}
{{Infobox settlement|name=Barisal City|official_name=Barisal|native_name=বরিশাল|other_name=''বাকলা (Bakla)'' '' চন্দ্রদ্বীপ (Chandradeep)'',|settlement_type=[[Metropolis]]|image_skyline=Barisal_City.jpg|imagesize=|image_caption=|image_flag=|flag_size=|nickname=''Venice of the East''|motto=|image_map=|map_caption=|image_map1=|map_caption1=|image_dot_map=|dot_mapsize=|dot_map_caption=|dot_x=|dot_y=|pushpin_map=Bangladesh|pushpin_label_position=|pushpin_mapsize=280px|pushpin_map_caption=Location of Barisal in [[Bangladesh]]|latd=22|latm=48|lats=0|latNS=N|longd=90|longm=30|longs=0|longEW=E|subdivision_type=[[Countries of the world|Country]]|subdivision_name={{flag|Bangladesh}}|subdivision_type1=[[Divisions of Bangladesh|Division]]|subdivision_type2=[[Districts of Bangladesh|District]]|subdivision_type3=|subdivision_type4=|subdivision_name1=[[Barisal Division]]|subdivision_name2=[[Barisal District]]|subdivision_name3=|subdivision_name4=|established_title=Municipality Eshtablished|established_date=1876|established_title1=City Corporation|established_date1=2002|established_title3=Granted city status|established_date3=19 April 2001 &lt;ref name=&quot;ccc&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.udd.gov.bd/Documents/Barisal_MasterPlan/Structure%20Plan_June/Chapter-2_sp_Jun_F.doc |title=Barisal City Master Plan - Urban Development Directorate |publisher=Urban Development Directorate - Government of Bangladesh |accessdate=14 April 2015 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150414112314/http://www.udd.gov.bd/Documents/Barisal_MasterPlan/Structure%20Plan_June/Chapter-2_sp_Jun_F.doc |archivedate=14 April 2015 |df= }}&lt;/ref&gt;|government_footnotes=|government_type=[[Mayor–council government|Mayor–Council]]|governing_body=[[Barisal City Corporation]]|leader_title=[[Mayor|City Mayor]]|leader_name=[[Ahsan Habib Kamal]]|leader_title1=|leader_name1=|total_type=|unit_pref=&lt;!--Enter: Imperial, if Imperial (metric) is desired--&gt;|area_footnotes=&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://resilient-cities.iclei.org/fileadmin/sites/resilient-cities/files/Resilient_Cities_2013/Presentations/H2_Rahman_RC2013.pdf |title=Barisal City Corporation, Bangladesh |publisher=ICLEI |accessdate=12 April 2015 |archive-date=2015-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150412180751/http://resilient-cities.iclei.org/fileadmin/sites/resilient-cities/files/Resilient_Cities_2013/Presentations/H2_Rahman_RC2013.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;|area_magnitude=|area_total_km2=|area_total_sq_mi=|area_land_km2=&lt;!--See table @ Template:Infobox settlement for details on automatic unit conversion--&gt;|area_land_sq_mi=|area_water_km2=|area_water_sq_mi=|area_water_percent=|area_urban_km2=58|area_urban_sq_mi=|area_metro_km2=|area_metro_sq_mi=|elevation_footnotes=&lt;!--for references: use&lt;ref&gt; &lt;/ref&gt; tags--&gt;|elevation_m=|elevation_ft=4|population_total=328,278|population_as_of=2011|population_footnotes=&lt;ref name=&quot;bangladeshpop1&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.bbs.gov.bd/WebTestApplication/userfiles/Image/National%20Reports/Union%20Statistics.pdf|title=Population &amp; Housing Census-2011|publisher=[[Bangladesh Bureau of Statistics]]|page=38|accessdate=15 December 2015|archive-date=2015-12-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20151208044832/http://www.bbs.gov.bd/WebTestApplication/userfiles/Image/National%20Reports/Union%20Statistics.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;|population_density_km2=10,524|population_density_sq_mi=|population_urban=|population_density_urban_km2=|population_density_urban_sq_mi=|population_metro=385,093|population_density_metro_km2=|population_density_metro_sq_mi=|population_blank1_title=|population_blank1=|population_density_blank1_km2=|population_density_blank1_sq_mi=|population_blank2_title=|population_blank2=|population_note=|postal_code_type=[[List of postal codes in Bangladesh|Postal code]]|postal_code=8200|area_code=|website=[http://www.barisal.gov.bd/ Official Web Portal]|footnotes=|city_logo=|citylogo_size=|coordinates_region=BD|leader_title2=|leader_name2=|leader_title3=|leader_name3=|leader_title4=|leader_name4=|timezone=[[Bangladesh Standard Time|BST]]|utc_offset=+6|blank1_name=[[Telephone numbers in Bangladesh|Calling code]]|blank1_info=0431|blank2_name=|blank2_info=|blank3_name=|blank3_info=|blank4_name=|blank4_info=|blank5_name=|blank5_info=}}
[[File:Bangabandhu Uddyan Aerial view.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Bangabandhu Uddyan Aerial view.jpg|ലഘുചിത്രം|Barisal City Areal view]]
'''ബാരിസാൽ''' ({{lang-bn|বরিশাল}} ''Bariśāl''; ചരിത്രപരമായി: ബക്ല-ചന്ദ്രദ്വിപ്;  ഗിർഡ്-ഇ-ബാൻഡർ) കീർത്തൻഖോല നദിക്കരയിലുള്ള തെക്കൻ-മദ്ധ്യ ബംഗ്ലാദേശിലെ ഒരു പ്രധാന പട്ടണമാണ്. ബരിസാൽ ജില്ലയിലെയും ബരിസാൻ ഡിവിഷനിലെയും ഏറ്റവും വലിയ പട്ടണവും ഭരണകേന്ദ്രവും കൂടിയാണ് ഈ പട്ടണം. ബംഗ്ലാദേശിലെ വളരെ പഴയ മുനിസിപ്പാലിറ്റിയും നദീ തുറമുഖവുമാണിത്. ബാരിസാൽ മുനിസിപ്പാലിറ്റി ഉദയം ചെയ്തത് 1876 ൽ ബ്രട്ടീഷ് രാജിൻറെ കാലത്തായിരുന്നു. 2002 ജൂലൈ 25 ന് ഇതൊരു സിറ്റി കോർപ്പറേഷനായി ഉയർത്തപ്പെട്ടു.&lt;ref name=&quot;Banglapedia&quot;&gt;{{cite book 
| url = http://en.banglapedia.org/index.php?title=Barisal_City_Corporation
| title = Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh
| publisher = [[Asiatic Society of Bangladesh]]
| year = 2012
| edition = Second
| chapter = Barisal City Corporation
| author = Tapan Palit
| editor = Sirajul Islam and Ahmed A. Jamal
}}&lt;/ref&gt; പട്ടണത്തിലെ 30 വാർഡുകളും 50 മഹല്ലാസും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ആകെ ജനസംഖ്യ 2011 ലെ ദേശീയ സെൻസസ് പ്രകാരം 328,278 ആണ്. പട്ടണം നിലനിൽക്കന്നത് 58&amp;nbsp;km² പ്രദേശത്താണ്.&lt;ref name=&quot;Barisal City Corporation&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.barisalcity.org/index.php|title=Barisal City Corporation|publisher=Barisal City Corporation|accessdate=2014-09-19|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150203162209/http://www.barisalcity.org/index.php|archivedate=2015-02-03|df=}}&lt;/ref&gt;

== ചരിത്രം ==
[[File:Bangabandhu Uddyan Aerial view.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Bangabandhu Uddyan Aerial view.jpg|ലഘുചിത്രം|Barisal City Areal view]]
മുഗൾ കാലഘട്ടത്തിൽ, ബാരിസാൽ അർ‌ദ്ധ സ്വാതന്ത്ര്യമുള്ള പ്രദേശമായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് മുഗളന്മാരും ഈ പ്രദേശത്തെ രാജാക്കന്മാരുമായി നിരന്തരം യുദ്ധങ്ങൾ നടന്നിരുന്നു. കാലക്രമേണ ഈ ദേശം ബംഗാൾ നവാബുമാരുടെ കൈവശത്തിലായി. പിന്നീട് രാജാ നകുലേശ്വർ ബോസിൻറെ നിയന്ത്രണത്തിലും ശേഷം ബ്രട്ടീഷ് ഇന്ത്യയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലുമായി. ഇന്ത്യാവിഭനജ സമയം പാകിസ്താൻറെ കയ്യിലായ ഈ പ്രദേശം ബംഗ്ലാദേശ് എന്ന പേരിൽ പാകിസ്താനിൽ നിന്നു സ്വാതന്ത്ര്യം പ്രാപിച്ചു. 

ഈ മേഖലയിലെ മദ്ധ്യഭാഗത്തുള്ള പ്രധാന പട്ടണമാണ് ബാരിസാൽ. ബംഗ്ലാദേശിലെ ഏറ്റവും വലിയ നദീ തുറമുഖവും കൂടിയാണിത്. ഈ പട്ടണത്തിൽ ഏകദേശം 0.38 മില്ല്യൺ ആളുകൾ താമസിക്കുന്നു. മെഡിക്കൽ കോളജ്, കേഡറ്റ് കോളജ്, ഫാർമസികൾ, വസ്ത്രനിർമ്മാണ സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവയും ഇവിടെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ബംഗ്ലാദേശ് ഇൻലാൻറ് വാട്ടർ ട്രാൻസ്പോർട്ട് അതോറിറ്റിയുടെ മുഖ്യ കാര്യാലയം ഇവിടെയാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.   

ചില സമയം ഈ പട്ടണത്തെ &quot;വെനീസ് ഓഫ് ദ ഈസ്റ്റ്&quot; അഥവാ  &quot;വെനീസ് ഓഫ് ബംഗാൾ&quot; എന്നു വിളിക്കാറുണ്ട്.&lt;ref&gt;[http://thedailystar.net/suppliments/2006/15thanniv/ourcities/ourcities15.htm Thedailystar.net] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121026105341/http://thedailystar.net/suppliments/2006/15thanniv/ourcities/ourcities15.htm|date=October 26, 2012}}&lt;/ref&gt;

== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
ബാരിസാൽ പട്ടണത്തിൻറെ ചുറ്റളവ് 58 km2 ആണ്. ഈ പ്രദേശം നിലനിൽക്കുന്ന അക്ഷാംശ രേഖാംശങ്ങൾ 22°&amp;nbsp;42′&amp;nbsp;0″&amp;nbsp;N,&amp;nbsp;90°&amp;nbsp;22′&amp;nbsp;0″&amp;nbsp;E ആണ്.

ബാരിസാൽ ജില്ലയുടെ മൊത്തം വിസ്തീർണ്ണം 2790.51&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; ആണ്. ഇതിനു ചുറ്റുമായി വടക്ക് മദരിപൂർ, ശരിയത്പൂർ, ചാന്ദ്പൂർ, ലക്ഷ്മിപൂർ എന്നീ ജില്ലകളും തെക്കു വശത്ത്  പദുവാഖലി, ബർഗുണ ജില്ലകളും കിഴക്കു വശത്ത് ഭോല, ലക്ഷ്മിപൂർ, ജില്ലകളും പടിഞ്ഞാറ് ജലോകടി, പിരോജ്പൂർ, ഗോപാൽഗൻജ് ജില്ലകളുമാണ്. ബാരിസാൽ പട്ടണത്തിലൂടെ അനേകം നദികൾ ഒഴുകുന്നുണ്ട്. കീർത്തനഘോല, അരിയൽഖാൻ, ഖോയാബാദ്, കലിജിറ, സന്ധ എന്നിവയാണ് അവയിൽ ചിലത്.

ബംഗ്ലാദേശിൻറെ നെല്ലുൽപ്പാദന കേന്ദ്രമാണ് ബാരിസാൽ. &quot;ബലാം&quot; എന്ന പ്രത്യേകതരം ബസ്മതി അരി ഇവിടെ വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. വെറ്റല കൃഷിയ്ക്കും ഈ പട്ടണം പ്രസിദ്ധമാണ്. പട്ടണത്തെ ചുറ്റ നദിയുള്ളതിനാൽ ഇവിടെ മത്സ്യം സുലഭമായി കിട്ടുന്നു. തീരപ്രദേശത്തു സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതിനാൽ തെങ്ങുകൾ ധാരാളമായുണ്ട്.

== ജനസംഖ്യ ==
[[File:Barisal_Cityscape.JPG|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Barisal_Cityscape.JPG|ലഘുചിത്രം|Barisal Cityscape in 2015]]
2011 ലെ ദേശീയ സെൻസസ് പ്രകാരം ബാരിസാൽ പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യ 328,278 ആണ്. പുരുഷന്മാരുടെ മാത്രം ജനസംഖ്യയുടെ അനുപാതം 51.63 ശതമാനവും സ്ത്രീകളുടേത് 48.37 ശതമാനവുമാണ്.&lt;ref name=&quot;Barisal City Corporation2&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.barisalcity.org/index.php|title=Barisal City Corporation|publisher=Barisal City Corporation|accessdate=2014-09-19|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150203162209/http://www.barisalcity.org/index.php|archivedate=2015-02-03|df=}}&lt;/ref&gt;

ഈ പട്ടണത്തിലെ ജനങ്ങളുടെ സാക്ഷരത  75.3 ശതമാനം ആണ്.&lt;ref name=&quot;literacy census 2011&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.bbs.gov.bd/Census2011/Barisal/Barisal/Barisal_C06.pdf|title=Bangladesh Bureau of Statistics Region Census 2011 page 30|publisher=Bangladesh Bureau of Statistics|accessdate=2014-09-20|archive-date=2014-11-13|archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20141113195319/http://www.bbs.gov.bd/Census2011/Barisal/Barisal/Barisal_C06.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ദേശീയ ശരാശരിയായ 56.5 ശതമാനത്തേക്കാൾ കൂടുതലാണിത്. ബരിസാലി പട്ടണത്തിലെ ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും ബംഗാളി വംശജരാണ്.  

== മതം ==
{{bar box|title=Religion in Barisal City in 2011 &lt;ref name=&quot;religion census 2011&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.bbs.gov.bd/Census2011/Barisal/Barisal/Barisal_C13.pdf|title=..:: Bangladesh Bureau of Statistics ::.. Region Census 2011 page 28|publisher=Bangladesh Bureau of Statistics|accessdate=2014-09-20|archive-date=2014-09-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20140924044924/http://www.bbs.gov.bd/Census2011/Barisal/Barisal/Barisal_C13.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;|titlebar=#F6F6F6|left1=Religion|right1=Percent|float=right|bars={{bar percent|Islam|green|89.3}} {{bar percent|Hinduism|orange|9.7}} {{bar percent|Others|gray|1}}}}ഈ പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യയിൽ ബഹുഭൂരിപക്ഷവും ഇസ്ലാം മതാനുയായികളാണ്. ഇത് ജനസംഖ്യയുടെ 89.30 ശതമാനമാണ്. ഇതിൽ സുന്നി, ഹനഫി വിഭാഗങ്ങൾ പെടുന്നു. മറ്റു മതക്കാരിൽ 9.7 ശതമാനം ഹിന്ദു മതാനുയായികളും ഏതാനും മറ്റു മതസ്ഥരുമാണ്, പ്രധാനമായി ക്രിസ്തു മതാനുയായികൾ (.98 ശതമാനം), ബുദ്ധമതാനുയായികൾ (0.01 ശതമാനം) എന്നിങ്ങനെയാണ്.&lt;ref name=&quot;religion census 2011&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.bbs.gov.bd/Census2011/Barisal/Barisal/Barisal_C13.pdf|title=..:: Bangladesh Bureau of Statistics ::.. Region Census 2011 page 28|publisher=Bangladesh Bureau of Statistics|accessdate=2014-09-20}}&lt;/ref&gt;

== കാലാവസ്ഥ ==
{{Weather box|location=Barisal|metric first=Yes|single line=Yes|temperature colour=|Jan high C=25.6|Feb high C=28.2|Mar high C=32.2|Apr high C=33.3|May high C=33.0|Jun high C=31.7|Jul high C=30.9|Aug high C=30.9|Sep high C=31.5|Oct high C=31.5|Nov high C=29.6|Dec high C=26.5|year high C=30.4|Jan low C=11.9|Feb low C=14.9|Mar low C=20.2|Apr low C=23.6|May low C=24.7|Jun low C=25.6|Jul low C=25.5|Aug low C=25.5|Sep low C=25.3|Oct low C=23.6|Nov low C=18.8|Dec low C=13.3|year low C=21.1|precipitation colour=green|Jan precipitation mm=8|Feb precipitation mm=27|Mar precipitation mm=56|Apr precipitation mm=128|May precipitation mm=230|Jun precipitation mm=409|Jul precipitation mm=408|Aug precipitation mm=370|Sep precipitation mm=258|Oct precipitation mm=162|Nov precipitation mm=53|Dec precipitation mm=15|year precipitation mm=|unit precipitation days=0.1 mm|Jan precipitation days=1|Feb precipitation days=3|Mar precipitation days=3|Apr precipitation days=7|May precipitation days=11|Jun precipitation days=18|Jul precipitation days=23|Aug precipitation days=22|Sep precipitation days=16|Oct precipitation days=8|Nov precipitation days=2|Dec precipitation days=0|year precipitation days=|source 1=WMO&lt;ref name = WMO&gt;{{cite web|url = http://worldweather.wmo.int/en/city.html?cityId=1168|title = Climatological Information|publisher = WMO|accessdate = 29 January 2016}}&lt;/ref&gt;}}

== അവലംബം. ==</text>
      <sha1>ejpv7q201dyqgolusm7t2dx4ie374hr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടാന്യ റോബർട്സ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>359727</id>
    <revision>
      <id>4616602</id>
      <parentid>4584239</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T02:59:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616602</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21458" sha1="0ltb4mo0rmsucoax605lgmue9nhvs61" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Tanya Roberts}}
{{Infobox person
| image = Tanya Roberts 1982.jpg
| caption = Roberts ca 1982 
| birth_name = വിക്ടോറിയ ലെയ് ബ്ലം
| birth_date = {{Birth date and age |1955|10|15 }}
| birth_place = [[ദി ബ്രോൺക്സ്]], [[ന്യൂയോർക്ക് നഗരം]], [[ന്യൂ യോർക്ക്]], [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]
| occupation = അഭിനേത്രി, നിർമ്മാതാവ്
| years_active = 1975 - 2005
| spouse = {{Marriage |ബാരി റോബർട്സ് |1974 |2006 |reason=dead }}
| website = {{URL|www.tanyaroberts.bis}}
}}
'''വിക്ടോറിയ ലെയ് ബ്ലം''' (ജനനം ഒക്ടോബർ 15, 1955)&lt;ref name=birth&gt;{{cite book |author=Max Allan Collins |title=Mikkey Spillane on Screen: A Complete Study of the Television and Film Adaptations |publisher=McFarland |pages=184 |isbn=978-0786465781 }}&lt;/ref&gt;, എന്ന '''ടാന്യ  റോബർട്സ്''' ഒരു [[അമേരിക്ക]]ൻ നടിയും നിർമ്മാതാവുമാണ്. [[എ വ്യൂ റ്റു കിൽ|''എ വ്യൂ റ്റു കിൽ'']] (1985) എന്ന [[ജെയിംസ് ബോണ്ട്]] ചലച്ചിത്രത്തിലെ [[സ്റ്റേസി സട്ടൺ]], [[ദാറ്റ് സെവന്റീസ് ഷോ|''ദാറ്റ് സെവന്റീസ് ഷോ'']] (1998-2004) എന്ന ചിത്രത്തിലെ [[മിഡ്ജ് പിൻസിയോട്ടി]] എന്നീ വേഷങ്ങളിലൂടെയാണ് റോബർട്സ് ചലച്ചിത്ര രംഗത്ത് അറിയപ്പെടുന്നത്.

==ആദ്യകാല ജീവിതം==
[[യഹൂദമതം|ജൂതമതവിശ്വാസിയായ]] അമ്മയുടെയും [[അയർലന്റ്|ഐറിഷ് വംശജനായ]] അച്ഛന്റെയും രണ്ടാമത്തെ കുട്ടിയായി 1955ൽ [[ന്യൂയോർക്ക് നഗരം|ന്യൂയോർക്ക് നഗരത്തിലെ]] [[ബ്രോൺക്സ്|ബ്രോൺക്സിലാണ്]] റോബർട്സ് ജനിച്ചത്. അവൾക്ക് ബാർബറ എന്നു പേരായ മൂത്ത ഒരു സഹോദരിയുണ്ട്.&lt;ref name=sis&gt;{{cite book |author=Robert Greenfield |date=2006 |title=Timothy Leary: A Biography |url=https://archive.org/details/timothylearybiog00gree |publisher=Harcourt |pages=[https://archive.org/details/timothylearybiog00gree/page/534 534] |isbn=978-0151005000 }}&lt;/ref&gt; [[മാൻഹാട്ടൻ|മാൻഹാട്ടനിലെ]] ഒരു [[ഫൗണ്ടൻ പേന]] വിൽപ്പനക്കാരനായിരുന്നു അവളുടെ പിതാവ്.&lt;ref name=pen&gt;{{cite web |author=Louise Lague |date=September 10, 1984 |title=Critics Call Her Sheena, Shame of the Jungle, but Tanya Roberts Won't Take It Lying Down |publisher=People.com |accessdate=July 29, 2015 |url=http://www.people.com/people/archive/article/0,,20088624,00.html |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304082025/http://www.people.com/people/archive/article/0,,20088624,00.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; മധ്യബ്രോൺക്സിലാണ് റോബർട്സും സഹോദരിയും വളർന്നത്.&lt;ref name=growth&gt;{{cite web |title=Tanya Roberts |publisher=Filmreference.com |accessdate=April 18, 2013 |url=http://www.filmreference.com/film/52/Tanya-Roberts.html }}&lt;/ref&gt; 

പിന്നീട് റോബർട്സ് അവരുടെ അമ്മയോടൊപ്പം [[ടോറോണ്ടോ]]യിലേക്ക് താമസം മാറ്റി. പതിനഞ്ചാം വയസ്സിൽ അവൾ ഹൈസ്കൂൾ പഠനമുപേക്ഷിച്ച് [[അമേരിക്ക]] മുഴുവൻ കറങ്ങി. തുടർന്ന് [[ന്യൂയോർക്ക്]] നഗരത്തിലേക്ക് തിരികെയെത്തി ഒരു ഫാഷൻ മോഡൽ ആയിത്തീർന്നു. മനശ്ശാസ്ത്ര വിദ്യാർത്ഥിയായിരുന്ന ബാരി റോബർട്സിനെ കണ്ടു മുട്ടിയതിനു ശേഷം അവർ അയാളോട് ഒരു ഭൂഗർഭ സ്റ്റേഷനിൽ വച്ച് വിവാഹാഭ്യർത്ഥന നടത്തുകയും അവർ വിവാഹിതരാവുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=pen/&gt; ബാരി തിരക്കഥാകൃത്തിന്റെ ജോലി ആരംഭിച്ചതോടെ അവർ ടാന്യ റോബർട്സ് എന്ന പേര് സ്വീകരിച്ച് [[ലീ സ്ട്രാസ്ബർഗ്|ലീ സ്ട്രാസ്ബർഗിനും]] [[ഉടാ ഹേഗൻ|ഉടാ ഹേഗനുമൊന്നിച്ച്]] ആക്ടേഴ്സ് സ്റ്റുഡിയോയിൽ പഠനമാരംഭിച്ചു.

==അഭിനയജീവിതം==
===ആദ്യകാലങ്ങളിൽ===
എക്സെഡ്രിൻ, അൾട്രാ ബ്രൈറ്റ്, ക്ലൈരോൾ, കൂൾ റേ എന്നീ സൺഗ്ലാസ്സുകളുടെ പരസ്യങ്ങളിലൂടെയാണ് റോബർട്സിന്റെ അഭിനയജീവിതം ആരംഭിച്ചത്. 1975ലെ ത്രില്ലർ ചലച്ചിത്രമായ [[ഫോഴ്സഡ് എൻട്രി]]യിലൂടെയാണ് അവൾ ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെത്തിയത്. തുടർന്ന് 1976ൽ കോമഡി ചലച്ചിത്രമായ [[ദി യം യം ഗേൾസ്|യം യം ഗേൾസിൽ]] വേഷമിട്ടു.

1977ൽ ടാന്യയും ബാരിയും [[ഹോളിവുഡ്|ഹോളിവുഡിലേക്ക്]] ചേക്കേറി. അടുത്ത വർഷം [[ഫിംഗേഴ്സ്]] എന്ന ചിത്രത്തിൽ റോബർട്സ് അഭിനയിച്ചു. തുടർന്ന് [[ടൂറിസ്റ്റ് ട്രാപ്പ്]], [[റാക്വറ്റ്]], [[കാലിഫോർണിയ ഡ്രീമിംഗ്]] എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലും വേഷമിട്ടു.

===ചാർലീസ് ഏഞ്ചൽസ്===
1980ൽ രണ്ടായിരത്തോളം മത്സരാർത്ഥികളിൽ നിന്ന് [[ഷെല്ലി ഹാക്ക്|ഷെല്ലി ഹാക്കിനെ]] പിന്തള്ളി [[എബിസി]]യിലെ [[ചാർലീസ് ഏഞ്ചൽസ്]] എന്ന കുറ്റ്വാന്വേഷക ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയിൽ അഭിനയിക്കാൻ റോബർട്സ് തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. അതിൽ റോബർട്സ്, തോക്കിനെക്കാൾ തന്റെ മുഷ്ടികളെ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്ന [[ജൂലി റോജേഴ്സ്]] എന്ന തെരുവ് പോരാളിയെയാണ് അവതരിപ്പിച്ചത്. നിർമ്മാതാക്കൾ ചിന്തിച്ചത്, റോബർട്സിന്റെ തിളങ്ങുന്ന സാന്നിധ്യം പരമ്പരയുടെ റേറ്റിംഗ് വർധിപ്പിക്കുമെന്നും മാധ്യമശ്രദ്ധ പരമ്പരയ്ക്ക് നേടിക്കൊടുക്കുമെന്നുമാണ്. പരമ്പരയിൽ അഭിനയിക്കുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പ് റദ്ദാക്കപ്പെടാൻ പോകുന്ന ചാർലീസ് ഏഞ്ചൽസിനെ അതിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കുവാൻ റോബർട്സിന് സാധിക്കുമോ എന്ന തലക്കെട്ടോടു കൂടി പീപ്പിൾ മാഗസിന്റെ മുഖചിത്രമായി റോബർട്സ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.

റോബർട്സിന്റെ വരവിന് ശേഷം പരമ്പര കൂടുതൽ തവണ ചാനലിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കാൻ ആരംഭിച്ചുവെങ്കിലും, പ്രേക്ഷകരുടെ എണ്ണം കുറയുകയാണുണ്ടായത്. അഞ്ചാം സീസണിന്റെ 16 എപ്പിസോഡുകൾക്ക് ശേഷം ഈ പരമ്പര, 65 പരമ്പരകളിൽ 59ാം സ്ഥാനത്തേക്ക് താഴ്ത്തപ്പെടുകയും തുടർന്ന് 1981 ജൂൺ മാസം&lt;ref name=cancel&gt;{{cite web |author=Sue Reilly |date=February 09, 1981 |title=Is the Jiggle Up ? |publisher=People.com |accessdate=July 29, 2015 |url=http://www.people.com/people/archive/article/0,,20078580,00.html |archive-date=2020-07-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200711231301/https://people.com/archive/cover-story-is-the-jiggle-up-vol-15-no-5/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ഈ പരമ്പര റദ്ദ് ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

===1980കൾ===
1982ലെ ചലച്ചിത്രമായ [[ദി ബീസ്റ്റ് മാസ്റ്റർ|ദി ബീസ്റ്റ് മാസ്റ്ററിൽ]] റോബർട്സ്, കിറി  എന്ന വേഷം ചെയ്തു. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ പ്രചരണാർഥം 1982 ഒക്ടോബർ ലക്കം [[പ്ലേബോയ് മാസിക]]യിൽ റോബർട്സ് നഗ്നയായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുകയുണ്ടായി. [[ഓർലാൻഡോ ഫ്യുരിയോസോ]] എന്ന മധ്യകാല നോവലിനെ ആസ്പദമാക്കി നിർമ്മിച്ച [[ഇറ്റലി|ഇറ്റാലിയൻ]] നിർമ്മിത സാഹസിക അപസർപ്പക ചലച്ചിത്രമായ [[ഹാർട്സ് ആൻഡ് ആർമർ]] (1983) ആയിരുന്നു റോബർട്സിന്റെ പിന്നീട് വന്ന ചലച്ചിത്രം. 1984ൽ അവൾ [[ഷീന: ക്വീൻ ഓഫ് ദി ജംഗിൾ]] എന്ന ചിത്രത്തിലഭിനയിച്ചു.

പിന്നീട് 1985ൽ റോബർട്സ് [[ജെയിംസ് ബോണ്ട്|ബോണ്ട്]] ചലച്ചിത്രമായ [[എ വ്യൂ റ്റു എ കിൽ]] എന്ന ചിത്രത്തിൽ [[സ്റ്റേസി സട്ടൺ]] എന്ന വേഷം ചെയ്തു. റോബർട്സിന്റെ 1980കളിലെ മറ്റ് ചലച്ചിത്രങ്ങളാണ് ആക്ഷൻ ചലച്ചിത്രമായ ബോഡി സ്ലാം (1986), പർഗേറ്ററി (1988), [[നീലച്ചിത്രം|ലൈംഗിക ചലച്ചിത്രമായ]] [[നൈറ്റ് ഐസ്]] (1990) എന്നിവ.

===1990കൾ മുതൽ ഇങ്ങോട്ട്===
1991ൽ റോബർട്സ് [[മാർഗോക്സ് ഹെമിങ്വേ]]യുമൊന്നിച്ച് ലൈംഗിക ത്രില്ലർ ചലച്ചിത്രമായ [[ഇന്നർ സാങ്റ്റം|ഇന്നർ സാങ്റ്റത്തിൽ]] വേഷമിട്ടു. 1992ൽ അവൾ സിൻസ് ഓഫ് ഡിസയറിൽ കേ ഈഗൻ എന്ന വേഷം ചെയ്തു.

1998ൽ റോബർട്സ് [[ദാറ്റ് സെവന്റീസ് ഷോ]] എന്ന ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയിൽ [[മിഡ്ജ് പിൻസിയോട്ടി]]യുടെ വേഷം അഭിനയിക്കുകയുണ്ടായി.

==സ്വകാര്യജീവിതം==
1974ലാണ് റോബർട്സ്, ബാരി റോബർട്സിനെ വിവാഹം ചെയ്യുന്നത്. ഈ ബന്ധം 2006ൽ ബാരി മരിക്കുന്നത് വരെ തുടർന്നു.&lt;ref name=bdeath&gt;{{cite news |author=Staff |date=March 08, 2015 |title=Tanya Roberts Gets Back to Nature in Her Beautiful Hollywood Hills Home |newspaper=Closer Weekly |accessdate=August 02, 2015 |url=http://www.closerweekly.com/posts/tanya-roberts-gets-back-to-nature-in-her-beautiful-hollywood-hills-home-52985 |archive-date=2018-06-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180628075009/https://www.closerweekly.com/posts/tanya-roberts-gets-back-to-nature-in-her-beautiful-hollywood-hills-home-52985 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[കാലിഫോർണിയ]]യിലെ [[ഹോളിവുഡ് ഹിൽസ്|ഹോളിവുഡ് ഹിൽസിലാണ്]]&lt;ref name=bdeath/&gt; റോബർട്സ് താമസിക്കുന്നത്.

==ചലച്ചിത്രങ്ങൾ==
{{Table 
| type = class=&quot;wikitable sortable&quot;
| title = ചലച്ചിത്രം 
| hdrs = വർഷം !! തലക്കെട്ട് !! വേഷം !! കുറിപ്പുകൾ
| row1 = 1975 {{!!}} [[ഫോഴ്സഡ് എൻട്രി]] {{!!}} നാൻസി അൾമാൻ {{!!}}
| row2 = 1976 {{!!}} ദി യം യം ഗേൾസ് {{!!}} ഏപ്രിൽ {{!!}}
| row3 = 1978 {{!!}} [[ഫിംഗേഴ്സ്]] {{!!}} ജൂലി {{!!}}
| row4 = 1979 {{!!}} [[ടൂറിസ്റ്റ് ട്രാപ്പ്]] {{!!}} ബെക്കി {{!!}}
| row5 = 1979 {{!!}} [[കാലിഫോർണിയ ഡ്രീമിംഗ്]] {{!!}} സ്റ്റെഫാനി {{!!}}
| row6 = 1979 {{!!}} [[റാക്വറ്റ്]] {{!!}} ബാംബി {{!!}}
| row7 = 1982 {{!!}} [[ദി ബീസ്റ്റ് മാസ്റ്റർ]] {{!!}} കിറി {{!!}}
| row8 = 1983 {{!!}} [[ഹാർട്സ് ആൻഡ് ആർമർ]] {{!!}} ആഞ്ജലിക്ക (ഇസബെല്ല) {{!!}}
| row9 = 1984 {{!!}} [[ഷീന: ക്വീൻ ഓഫ് ദി ജംഗിൾ]] {{!!}} [[ഷീന]] {{!!}}
| row10 = 1985 {{!!}} [[എ വ്യൂ റ്റു എ കിൽ]] {{!!}} [[സ്റ്റേസി സട്ടൺ]] {{!!}}
| row11 = 1985 {{!!}} [[ബോഡി സ്ലാം]] {{!!}} കാൻഡേസ് വാൻഡർവാഗൻ {{!!}}
| row12 = 1988 {{!!}} പർഗേറ്ററി {{!!}} കാർലി അർനോൾഡ് {{!!}}
| row13 = 1990 {{!!}} [[നൈറ്റ് ഐസ്]] {{!!}} നിക്കി {{!!}}
| row14 = 1991 {{!!}} [[ഇന്നർ സാങ്റ്റം]] {{!!}} ലിൻ ഫോസ്റ്റർ {{!!}}
| row15 = 1991 {{!!}} ലീഗൽ ടെൻഡർ {{!!}} റിക്കി റെന്നിക്ക് {{!!}}
| row16 = 1992 {{!!}} ഓൾമോസ്റ്റ് പ്രെഗ്നന്റ് {{!!}} ലിൻഡ ആൽഡേഴ്സൺ {{!!}} വിഡിയോ
| row17 = 1993 {{!!}} സിൻസ് ഓഫ് ഡിസയർ {{!!}} കേ ഈഗൻ {{!!}}
| row18 = 1994 {{!!}} ഡീപ് ഡൗൺ {{!!}} ഷാലറ്റ് {{!!}}
}}
{{Table 
| type = class=&quot;wikitable sortable&quot;
| title = ടെലിവിഷൻ
| hdrs = വർഷം !! തലക്കെട്ട് !! വേഷം !! കുറിപ്പുകൾ
| row1 = 1978 {{!!}} [[സുമ ബീച്ച്]] {{!!}} ഡെനിസ് {{!!}} ചലച്ചിത്രം 
| row2 = 1979 {{!!}} പ്ലെഷർ കോവ് {{!!}} സാലി {{!!}} ടിവി ചലച്ചിത്രം 
| row3 = 1979 {{!!}} ഗ്രേറ്റസ്റ്റ് ഹീറോസ് ഓഫ് ദി ബൈബിൾ {{!!}} ബേഷ്മാത് {{!!}} ജേക്കബ്സ് ചാലഞ്ച്
| row4 = 1980 {{!!}} വെഗാസ് {{!!}} ബ്രിറ്റ് ബ്ലാക്ക്വെൽ {{!!}} &quot;ഗോൾഡൻ ഗേറ്റ് കോപ്പ് കില്ലർ: ഭാഗങ്ങൾ 1 &amp; 2&quot;
| row5 = 1980 {{!!}} വൈകികി {{!!}} കരോൾ {{!!}} ടിവി ചലച്ചിത്രം 
| row6 = 1980-81 {{!!}} [[ചാർലീസ് ഏഞ്ചൽസ്]] {{!!}} [[ജൂലി റോജേഴ്സ്]] {{!!}} പ്രധാന വേഷം
| row7 = 1982 {{!!}} ദി ലവ് ബോട്ട് {{!!}} ഡയാൻ ഡേറ്റൺ {{!!}} &quot;ഗ്രീൻ, ബട്ട് നോട്ട് ജോളി/പാസ്റ്റ് പെർഫെക്ട് ലവ്/ഇൻസ്റ്റന്റ് ഫാമിലി&quot;
| row8 = 1982 {{!!}} ഫാന്റസി ഐലൻഡ് {{!!}} അമാൻഡ പാഴ്സൺസ് {{!!}} &quot;ദി ഗോസ്റ്റ്സ് സ്റ്റോറി&quot;
| row9 = 1983 {{!!}} [[മർഡർ മി, മർഡർ യു]] {{!!}} വെൽഡ {{!!}} ടിവി ചലച്ചിത്രം 
| row10 = 1994 {{!!}} ബ്യൂർക്സ് ലോ {{!!}} ജൂലി റിയാർഡൺ {{!!}} &quot;ഹൂ കിൽഡ് നിക്ക് ഹസാർഡ്?&quot;
| row11 = 1994-96 {{!!}} ഹോട്ട് ലൈൻ {{!!}} റെബേക്ക {{!!}} ടിവി പരമ്പര 
| row12 = 1995 {{!!}} സിൽക്ക് സ്റ്റോക്കിംഗ്സ് {{!!}} കാർലീ കല്ലഹാൻ {{!!}} &quot;ടിൽ ഡെത്ത് ഡു അസ് പാർട്ട്&quot;
| row13 = 1996 {{!!}} ദി പൻഡോറ ഡൈറക്ടീവ് {{!!}} റേഗൻ മാഡ്സൻ (ശബ്ദം) {{!!}} വിഡിയോ ഗെയിം
| row14 = 1997 {{!!}} ദി ബ്ലൂസ് ബ്രദേഴ്സ് അനിമേറ്റഡ് സീരിസ് {{!!}} ടോണി ജി. (ശബ്ദം) {{!!}} ടിവി പരമ്പര
| row15 = 1997 {{!!}} ഹൈ ടൈഡ് {{!!}} റോണ്ട ഫോഗൽ {{!!}} &quot;ഗേൾ ഓൺ ദി റൺ&quot;
| row16 = 1998 {{!!}} ദി ആൻഗ്രി ബീവേഴ്സ് {{!!}} മാർഷ (ശബ്ദം) {{!!}} &quot;സെയിം ടൈം ലാസ്റ്റ് വീക്ക്/ബീവർ ഫീവർ&quot;
| row17 = 1998-2004 {{!!}} [[ദാറ്റ് സെവന്റീസ് ഷോ]] {{!!}} [[മിഡ്ജ് പിൻസിയോട്ടി]] {{!!}} ആവർത്തന വേഷം
| row18 = 2002 {{!!}} ഓഫ് സെന്റർ {{!!}} ഗ്രെച്ചൻ {{!!}} &quot;മൈക്ക് &amp; ലിസ് &amp; ചൗ &amp; ജോർദൻ&quot;
| row19 = 2003 {{!!}} [[ഫിൽമോർ!]] {{!!}} എഴുത്തുകാരി (ശബ്ദം) {{!!}} &quot;ദി അൺസീൻ റിഫ്ലക്ഷൻ&quot;
| row20 = 2005 {{!!}} ഈവ് {{!!}} റെബേക്ക {{!!}} &quot;കുങ്ഫു ദിവാസ്&quot;
| row21 = 2005 {{!!}} ബാർബർഷോപ്പ് {{!!}} എല്ലീ പാർമർ {{!!}} &quot;ഫാമിലി ബിസിനസ്&quot;, &quot;ഡിബേറ്റ്സ് ആൻഡ് ഡെഡ് പീപ്പിൾ&quot;
}}

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
# [http://www.tanyaroberts.biz ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്]
# [http://www.imdb.com/name/nm0000617/ ടാന്യ റോബർട്സ്] - [[ഇന്റർനെറ്റ് മൂവി ഡാറ്റാബേസ്]]
# [https://www.rottentomatoes.com/celebrity/tanya_roberts/ ടാന്യ റോബർട്സ്] - റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസ്
# [http://www.famousbirthdays.com/people/tanya-roberts.html ടാന്യ റോബർട്സ്] - ഫെയ്മസ് ബർത്ത്ഡേയ്സ്
# [http://www.nndb.com/people/449/000031356/ ടാന്യ റോബർട്സ്] - നോട്ടബിൾ നെയിംസ് ഡാറ്റാബേസ്
# [http://www.hollywood.com/celebrities/tanya-roberts-57503416/ ടാന്യ റോബർട്സ്] - ഹോളിവുഡ് ഡോട്ട് കോം
# [http://www.buddytv.com/info/tanya-roberts-info.aspx ടാന്യ റോബർട്സ്] - ബഡ്ഡി ടിവി

[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:1955-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 15-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹോളിവുഡ് ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]]</text>
      <sha1>0ltb4mo0rmsucoax605lgmue9nhvs61</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ദിവാകരൻ വിഷ്ണുമംഗലം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>363482</id>
    <revision>
      <id>4616650</id>
      <parentid>4566863</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:08:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sreehari lijinas</username>
        <id>209493</id>
      </contributor>
      <origin>4616650</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10162" sha1="tuwc5o77wsoq270to0asfxrrxxdfhge" xml:space="preserve">{{prettyurl|Divakaran Vishnumangalam}} 
{{Infobox Writer
| name         = ദിവാകരൻ വിഷ്ണുമംഗലം 
| image        =Divakaran Vishnumangalam-poet-malayalam.jpg 
| imagesize    = 
| alt          = 
| caption      = 
| pseudonym    = 
| birthname    = 
| birthdate    = 1965, മാർച്ച് 5
| birthplace   =[[വിഷ്ണുമംഗലം]], [[കാസർഗോഡ് ജില്ല]] 
| deathdate    = 
| deathplace   = 
| occupation   = ജിയോളജിസ്റ്റ്, ഭൂശാസ്ത്രവകുപ്പ്
| nationality  =ഇന്ത്യൻ 
| ethnicity    = 
| citizenship  = 
| education    = എം.എസ്.സി (ജിയോളജി)
| alma_mater   = 
| period       = 
| genre        = 
| subject      = 
| movement     = 
| notableworks = നിർവ്വചനം, പാഠാവലി, ജീവന്റെ ബട്ടൻ, രാവോർമ്മ, കൊയക്കട്ട
| spouse       =
| children     =
| relatives    =
| influences   = 
| influenced   = 
| awards       = വി.ടി. കുമാരൻ സ്മാരക കവിതാ അവാർഡ്(1989) മഹാകവി കുട്ടമത്ത് അവാർഡ്(1995)
കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി കനകശ്രീ എൻഡോവ്‌മെന്റ്  അവാർഡ് (1996)
വൈലോപ്പിള്ളി അവാർഡ് (1997)
ഇടശ്ശേരി അവാർഡ് (2005)[1]
മുംബയ് ജ്വാലാ അവാർഡ് (2006)
അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ് (2007)
മഹാത്മാഗാന്ധി സർവകലാശാല 'സംസ്കാര'യുടെ കവിതാപുരസ്കാരം (2015)
എൻ.വി.കൃഷ്ണവാരിയർ സ്മാരക കവിതാ അവാർഡ് (2015)
| signature    = Divakaran sign.jpg
| website      = 
| portaldisp   = 
}}
ഒരു മലയാളകവിയാണ് '''ദിവാകരൻ വിഷ്ണുമംഗലം'''..

==ജീവിതരേഖ==
[[കാസർഗോഡ് ജില്ല]]യിലെ വിഷ്ണുമംഗലം ഗ്രാമത്തിൽ വി.കോരന്റെയും വി.സരോജിനിയുടേയും മകനായി 1965, മാർച്ച് 5 ന് ജനിച്ചു. കോഴിക്കോട് സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്നും റാങ്കോടെ ജിയോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തരബിരുദം. കേരള ഭൂശാസ്ത്രവകുപ്പിൽ ജിയോളജിസ്റ്റ് ആയിരുന്നു. സഹധർമ്മിണി നിഷ. മകൾ ഹർഷ.
==കാവ്യജീവിതം==
നാട്ടുനന്മയും പച്ചപ്പും മൂല്യങ്ങളോടുള്ള പ്രതിപത്തിയും സ്‌നേഹം വറ്റുന്നതിലെ ആകുലതകളും ഗൃഹാതുരത്വവും ദിവാകരന്റെ കവിതകളുടെ പ്രത്യേകതയാണ്. കവിയരങ്ങുകളിൽ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സജീവസാന്നിദ്ധ്യമുണ്ട്.&lt;ref&gt;http://www.kasargodvartha.com/2014/11/award-for-divakaran-vishnumangalam.html&lt;/ref&gt; 2003 ൽ കേന്ദ്ര-കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമികൾ സംയുക്തമായി സംഘടിപ്പിച്ച ദേശീയ യുവസാഹിത്യകാര സമ്മേളനത്തിൽ മലയാള കവിതയെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു. 2010 ൽ റിപ്പബ്ലിക് ദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് ആകാശവാണി ഗോഹട്ടിയിൽ വെച്ച് നടത്തിയദേശീയ സർവ്വഭാഷാ കവിസമ്മേളനത്തിൽ മലയാള കവിതയെ പ്രതിനിധീകരിച്ച് കവിത അവതരിപ്പിച്ചു. 
==കാവ്യസമാഹാരങ്ങൾ==
* നിർവ്വചനം
* പാഠാവലി&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/content/books/html/utf8/3480.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2017-02-12 |archive-date=2020-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924175906/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/content/books/html/utf8/3480.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ജീവന്റെ ബട്ടൻ
* ധമനികൾ&lt;ref&gt;http://malayalambookreview.blogspot.in/2013/09/blog-post_21.html&lt;/ref&gt;
* രാവോർമ്മ
* [[കൊഴുക്കട്ട|കൊയക്കട്ട]]&lt;ref&gt;http://www.pusthakakada.com/dcbooks/2183_-{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/article-1.1723619 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2017-02-12 |archive-date=2020-09-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200923160205/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/article-1.1723619 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ഉറവിടം
* ബാല കവിതകൾ-മുത്തശ്ശി കാത്തിരിക്കുന്നു&lt;ref&gt;http://malayalambookstore.com/select-book.do?prodId=4834{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* ഉണ്ണിയാർച്ച (പുനരാഖ്യാനം)
* പാലാട്ട് കോമൻ (പുനരാഖ്യാനം)

==അവാർഡുകൾ==

* [[വി.ടി. കുമാരൻ]] സ്മാരക കവിതാ അവാർഡ് (1989)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://keralaculture.org/malayalam/edassery-award/485 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2017-02-12 |archive-date=2017-09-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170923071852/http://keralaculture.org/malayalam/edassery-award/485 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

* [[മഹാകവി കുട്ടമത്ത്]] അവാർഡ്(1995) 
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] കനകശ്രീ എൻഡോവ്‌മെന്റ് അവാർഡ് (1996) 
* [[വൈലോപ്പിള്ളി സാഹിത്യ പുരസ്കാരം|വൈലോപ്പിള്ളി അവാർഡ്]] (1997)
* [[ഇടശ്ശേരി പുരസ്കാരം|ഇടശ്ശേരി അവാർഡ്]] (2005)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://keralaculture.org/malayalam/edassery-award/485 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2017-02-12 |archive-date=2017-09-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170923071852/http://keralaculture.org/malayalam/edassery-award/485 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* മുംബയ്  ജ്വാലാ അവാർഡ് (2006)
* [[അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ്]] (2007)
* [[മഹാത്മാഗാന്ധി സർവകലാശാല]] 'സംസ്കാര'യുടെ കവിതാപുരസ്കാരം (2015)
* [[എൻ.വി. കൃഷ്ണവാരിയർ]]  സ്മാരക കവിതാ അവാർഡ് (2015)
* [[മഹാകവി പി.ഫൌണ്ടേഷൻ|മഹാകവി പി.ഫൌണ്ടേഷന്റെ]] [[താമരത്തോണി കവിതാ അവാർഡ്]](2017)&lt;ref&gt;[http://www.manoramaonline.com/news/announcements/2017/06/07/06tvm-p-award-for-c-radhakrishnan.html]|manoramaonline.com&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;[http://www.mangalam.com/news/detail/115964-keralam.html]|mangalam.com&lt;/ref&gt;
* മൂടാടി ദാമോദരൻ സ്മാരക അവാർഡ് &lt;ref&gt;[http://www.mathrubhumi.com/kozhikode/malayalam-news/kozhikode-1.2638330] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200926023223/https://www.mathrubhumi.com/kozhikode/malayalam-news/kozhikode-1.2638330|date=2020-09-26}}|മൂടാടി ദാമോദരൻ സ്മാരക അവാർഡ് ദിവാകരൻ വിഷ്ണുമംഗലത്തിന്‌&lt;/ref&gt;
*വി.വി.കെ.പുരസ്കാരം(2018)
*മൂലൂർ അവാർഡ്(2019) 
*മഹാകവി പി. കുഞ്ഞിരാമൻ നായർ സ്മാരക ട്രസ്റ്റ് പി സ്മാരക കവിതാപുരസ്കാരം '''(2024)'''  &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dcbooks.com/mahakavi-p-kavitapraskaram-24.html|title=പി കവിതാപുരസ്‌കാരം ദിവാകരൻ വിഷ്ണുമംഗലത്തിന്|access-date=2024-06-10|last=www.dcbooks.com|date=2024-05-14|language=en-gb}}&lt;/ref&gt;
==ചിത്രശാല==
&lt;gallery&gt;
File:Divakaran Vishnumangalam poem.jpg|thumb|[[കല്പറ്റ നാരായണൻ]]  [[കൊയക്കട്ട]] പ്രകാശനം ചെയ്യുന്നു.
പ്രമാണം:Divakaran Vishnumangalam poet.jpg|ചിത്രീകരണം: വിനോദ് അമ്പലത്തറ
പ്രമാണം:ഉത്തര കേരളത്തിലെ എഴുത്തുകാർ.jpg|ഉത്തര കേരളത്തിലെ എഴുത്തുകാരോടൊപ്പം
&lt;/gallery&gt;

==അവലംബം==

[[വർഗ്ഗം:1965-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളകവികൾ]]

[[വർഗ്ഗം: കാസർഗോഡ് ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കവിതക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>tuwc5o77wsoq270to0asfxrrxxdfhge</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചട്ടയും മുണ്ടും</title>
    <ns>0</ns>
    <id>367470</id>
    <revision>
      <id>4616512</id>
      <parentid>4013113</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:20:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616512</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4640" sha1="cewp7fe1moj4l509u5ht9simlunt50f" xml:space="preserve">{{prettyurl|chatta}}
ഒരു പരമ്പരാഗത [[ക്രിസ്തുമതം|ക്രൈസ്തവ]] വേഷമാണ് '''ചട്ടയും മുണ്ടും''' &lt;ref&gt;[http://www.mangalam.com/news/district-detail/30889-kottayam.html]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}|manoramaonline.com&lt;/ref&gt;.
[[പ്രമാണം:Margamkali - Saint Thomas Christian dance form.webm|thumb|ആരക്കുഴയിലെ പയ്യപ്പിള്ളി പാലയ്ക്കാപ്പിള്ളി [[നസ്രാണി]] തറവാട്ടിൽ ഒരു വിവാഹാഘോഷ വേളയിൽ നടന്ന മാർഗ്ഗംകളി.]] 
==ചരിത്രം==
കേരളത്തിലെ സിറിയൻ ക്രിസ്ത്യൻ സ്ത്രീകളാണ് ചട്ട എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രത്യേകതരം കുപ്പായം ധരിക്കാറുണ്ടായിരുന്നത്. വെള്ളത്തുണി കൊണ്ടാണ് ചട്ട തയ്ക്കുന്നത്. വെളുത്ത ഒറ്റമുണ്ടാണ്  ചട്ടയോടൊപ്പം ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത് പുറകിൽ വിശറിപോലെ ഞൊറിയിട്ട് ഉടുക്കുന്നു. പഴയകാലത്ത് വിവാഹവസ്ത്രവും ചട്ടയും മുണ്ടുമായിരുന്നു&lt;ref&gt;[http://www.ovsonline.in/latest-news/malankara-orthodox-church-news-artilces/]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}|ovsonline.in_തുണിയുടുത്ത് പെണ്ണ്കെട്ടരുതോ?&lt;/ref&gt;. പിന്നീട് പലതരം വിവാഹവസ്ത്രങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചട്ടയും മുണ്ടും ഒഴിവാക്കുകയും ചെയ്തു. പുതിയ തലമുറ പരമ്പരാഗത ആചാരങ്ങൾ തിരികെ സ്വീകരിക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ഇപ്പോൾ വിവാഹച്ചടങ്ങുകളിൽ ചട്ടയും മുണ്ടും വീണ്ടും ഉപയോഗിച്ചുകാണുന്നുണ്ട് &lt;ref&gt;[http://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/actress-muktha-wedding-video.html]|manoramaonline&lt;/ref&gt;.കൂടാതെ, ചില സവിശേഷ ചടങ്ങുകളിലും ഇത്തരം വേഷം കാണാം&lt;ref&gt;[http://www.mangalam.com/news/district-detail/30889-kottayam.html]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}|mangalam&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://m.dailyhunt.in/news/india/malayalam/kerala-epaper-kerala/chattayum+mundum+dharich+kurunnukalude+kazhchavirunn-newsid-62371949]|dailyhunt.in_Mathrubhumi_epaper&lt;/ref&gt;.
[[ചിത്രം:ചേട്ടനും ചേടത്തിയും.jpg|thumb|200px|right|പഞ്ചായത്ത് പ്രസിഡന്റ് ഇട്ടുണ്ണനും ചേട്ടത്തിയും.]]

==കാർട്ടൂണിൽ==

[[ബോബനും മോളിയും]] എന്ന ഹാസ്യചിത്രകഥയിലെ ചേട്ടത്തിയുടെ വേഷം ചട്ടയും മുണ്ടും ആണ്. ഈ [[കാർട്ടൂൺ]] രൂപപ്പെടുന്ന കാലത്ത് കേരളത്തിൽ നസ്രാണി വനിതകളുടെ ഇടയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന  വസ്ത്രമായിരുന്നു ഇത്.

==കലാരൂപത്തിൽ==

കേരളത്തിലെ മാർത്തോമാ നസ്രാണികളുടെ ഒരു സംഘനൃത്തമായ [[മാർഗ്ഗംകളി]]യിൽ വനിതകൾ ചട്ടയും മുണ്ടും ധരിച്ചാണ് രംഗത്തെത്തുന്നത്.

==അവലംബം==

[[വർഗ്ഗം:ക്രൈസ്തവം]]
[[വർഗ്ഗം:വസ്ത്രധാരണം]]
[[Category:ഇന്ത്യൻ വസ്ത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>cewp7fe1moj4l509u5ht9simlunt50f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തിമിംഗല വേട്ട</title>
    <ns>0</ns>
    <id>378823</id>
    <revision>
      <id>4616674</id>
      <parentid>3995812</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:21:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616674</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11546" sha1="9chsqxtdeqaw4q9txdbjsv7ehxsxm93" xml:space="preserve">[[പ്രമാണം:Whaler cutting the tail of a whale aboard the killer boat Star 2, Alaska, nd (COBB 41).jpeg|ലഘുചിത്രം|300x300ബിന്ദു|അലാസ്കയിൽനിന്നുള്ള ഒരു തിമിംഗിലവേട്ടയുടെ ദൃശ്യം. തിമിംഗിലവേട്ടക്കാരൻ അതിന്റെ വാൽ അറക്കുന്നു.]]

[[Whale meat|മാംസം]], [[Whale oil|എണ്ണ]], [[Blubber|ബ്ലബ്ബർ]] എന്നിവയ്ക്കായി [[തിമിംഗിലം|തിമിംഗിലങ്ങളെ]] [[Hunting|വേട്ടയാടുന്നതിനെയാണ്]] '''തിമിംഗില വേട്ട''' ([[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]: '''Whaling''' ''വേലിങ്'') എന്ന് പറയുന്നത്. [[3000 BC|ബി സി 3000]] മുതൽക്കേ തിമിംഗിലവേട്ട നിലനിന്നിരുന്നതായി കരുതുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite encyclopedia|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/641450/whaling/225363/The-history-of-whaling|title=whaling|year=2001|encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica|Britannica Online Encyclopedia]]|accessdate=May 16, 2010}}&lt;/ref&gt; വളരെ പണ്ടുമുതൽക്കേ ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ തിമിംഗിലങ്ങളെ വേട്ടയാടിയിരുന്നു. 17-ആം നൂറ്റാണ്ടോടുകൂടിയാണ് തിമിംഗിലങ്ങൾ വ്യാവസായികാടിസ്ഥാനത്തിൽ വൻ തോതിൽ വേട്ടയാടപ്പെടാൻ തുടങ്ങിയത്; യന്ത്രവൽകൃത ബോട്ടുകളും തിമിംഗിലവേട്ടയ്ക്ക് ഉൽപ്രേരകമായി. 1930കളുടെ അവസാനത്തോട് കൂടി, ഏകദേശം 50,000-ൽ അഥികം തിമിംഗിലങ്ങൾ പ്രതിവർഷം കൊല്ലപ്പെട്ടിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite encyclopedia|last=Francis|first=Daniel|title=Whaling|encyclopedia=[[The Canadian Encyclopedia]]|publisher=[[Historica Dominion Institute]]|url=http://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/whaling/ &lt;!--Bot repaired link--&gt;|accessdate=May 16, 2010}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ഇന്നും ലോകത്തിന്റെ ചിലഭാഗങ്ങളിൽ തിമിംഗിലവേട്ട നടക്കുന്നുണ്ട്.

== തിമിംഗിലവേട്ടയുടെ ചരിത്രം ==
ചരിത്രാതീത കാലം മുതൽക്കേ തിമിംഗിലവേട്ട ആരംഭിച്ചിരുന്നു, എങ്കിലും ഇത് [[Territorial waters|തീരക്കടലിൽ]] മാത്രമായി പരിമിതമായിരുന്നു. ജപ്പാൻ നോർവേ എന്നിവിടങ്ങളിൽ തിമിംഗിലവേട്ട നിലനിന്നിരുന്നു.&lt;ref&gt;Matera, Anthony. [http://findarticles.com/p/articles/mi_qa3970/is_200010/ai_n8917838/pg_1?tag=artBody;col1 &quot;Whale quotas: A market-based solution to the whaling controversy&quot;] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151016052849/http://findarticles.com/p/articles/mi_qa3970/is_200010/ai_n8917838/pg_1?tag=artBody%3Bcol1|date=2015-10-16}}, ''Georgetown International Environmental Law Review''. Fall 2000.&lt;/ref&gt; യൂറോപ്പിലെ[[History of the Basque people#Basque sailors|ബാസ്ക്യൂ നാവികരാണ്]] ആദ്യമായി തിമിംഗിലവേട്ട വ്യാവസായികാടിസ്ഥാനത്തിൽ നടത്തിയത്. അഞ്ച് നൂറ്റാണ്ടുകളോളം ഇവർ തിമിഗല വില്പനയിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു. ആദ്യകാലങ്ങളിലെ തിമിഗലവേട്ടയ്ക്ക് പ്രകൃതിയുടെ സന്തുലനത്തിൽ കാര്യമായ ആഘാതം സൃഷ്ടിക്കാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നില്ല എന്ന് കരുതുന്നെങ്കിലും, പിൽകാലത്ത് [[Arctic|ആർക്ടിക് മേഖലയിലെ]] തിമിംഗിലവേട്ട സമുദ്ര ആവാസ വ്യവസ്ഥയിൽ തന്നെ മാറ്റം വരുത്തി.&lt;ref&gt;{{cite journal|title=Prehistoric Inuit whalers affected Arctic freshwater ecosystems|last=Douglas|first=M. S. V.|journal=Proc. Natl. Acad. Sci. USA|issue=6|doi=10.1073/pnas.0307570100|year=2004|volume=101|pages=1613–1617|pmc=341790|pmid=14745043|author2=Smol, J. P.|author3=Savelle, J. M.|author4=Blais, J. M.}}&lt;/ref&gt; [[Whale oil|തിമിംഗിലത്തിൽ നിന്നുള്ള എണ്ണക്ക്]] ആവശ്യക്കാർ വർദ്ധിച്ചതോടുകൂടി 19-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ ആധുനിക സാങ്കേതിക വിദ്യകൾ പ്രയോജനപ്പെടുത്തിയുള്ള തിമിംഗിലവേട്ടക്ക് ആക്കം കൂടി.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.whalingmuseum.org/library/old_nb/old_nb_index.html|title=From Old Dartmouth to New Bedford, Whaling Metropolis of the World Whaling should be stopped!|publisher=Old Dartmouth Historical Society|accessdate=2008-12-14|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090430105742/http://www.whalingmuseum.org/library/old_nb/old_nb_index.html|archivedate=April 30, 2009}}&lt;/ref&gt; കൊറിയയിലെ നവീന ശിലായുഗ പ്രദേശമായ  [[Bangudae Petroglyphs|ബാൻഗുഡെയിൽ]] നിന്നും തിമിംഗിലവേട്ടയെകുറിച്ചുള്ള വളരെ പഴക്കമുള്ള തെളിവുകൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒരുപക്ഷേ ഇത് 6000 BC വർഷം വരെ പഴയതാകാം.&lt;ref&gt;{{cite book
| url = https://books.google.com/books?id=MYfxAQAAQBAJ&amp;pg=PT24#v=onepage&amp;q&amp;f=false
| title = Whale
| publisher = Reaktion Books
| isbn = 9781861895059
| page = 24
| language = en
| last1 = Roman
| first1 = Joe
| accessdate = 25 March 2017
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.nature.com/articles/srep16288|title=Climate-driven environmental changes around 8,200 years ago favoured increases in cetacean strandings and Mediterranean hunter-gatherers exploited them|last2=Talamo|first2=Sahra|date=17 November 2015|website=Scientific Reports|language=en|doi=10.1038/srep16288|last3=Tagliacozzo|first3=Antonio|last4=Fiore|first4=Ivana|last5=Nehlich|first5=Olaf|last6=Piperno|first6=Marcello|last7=Tusa|first7=Sebastiano|last8=Collina|first8=Carmine|last9=Salvo|first9=Rosaria Di|last1=Mannino|first1=Marcello A.|last10=Schimmenti|first10=Vittoria|last11=Richards|first11=Michael P.|accessdate=25 March 2017}}&lt;/ref&gt;

== തിമിഗലവേട്ട ആധുനിക കാലത്ത് ==
[[പ്രമാണം:Killed pilot wales in hvalba, faroe islands crop.JPG|ലഘുചിത്രം|[[Faroe Islands|ഫാറോ ദ്വീപുകളിലെ]] [[Hvalba|ഹ്വാൽബ തീരത്ത്]], കൊന്നുകൂട്ടിയ [[Pilot whale|പൈലറ്റ് തിമിംഗിലങ്ങൾ]] ]]
തിമിംഗില എണ്ണയുടെ ഉപഭോഗം ഇന്ന് കുറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.petroleumhistory.org/OilHistory/pages/Whale/whale.html|title=Whale Oil|publisher=Petroleumhistory.org|accessdate=2010-07-10}}&lt;/ref&gt; എന്നിരുന്നാലും ആധുനികകാലത്ത് പ്രധാനമായും മാംത്സത്തിനുവേണ്ടി തിമിംഗിലങ്ങളെ വന്തോതിൽ വേട്ടയാടുന്നുണ്ട്. [[Common minke whale|കോമൺ മിങ്ക് തിമിംഗിലം]],  [[Antarctic minke whale|അന്റാർട്ടിക് മിങ്ക് തിമിംഗിലം]] എന്നിവ വേട്ടയാടപ്പെടുന്ന ചില പ്രധാന സ്പീഷിസുകളാണ്. താരതമ്യേന ഇവ വലിപ്പത്തിൽ ചെറുതാണ്. &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://iwc.int/estimate|title=Population Estimates|publisher=Iwcoffice.org|author=Mark Tandy|accessdate=2010-07-10}}&lt;/ref&gt;

[[International Convention for the Regulation of Whaling|തിമിംഗിലവേട്ടയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര ഉടമ്പടി (International Convention for the Regulation of Whaling)]] പ്രകാരം നിലവിൽ വന്ന ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര സംഘടനയാണ് അന്താരാഷ്ട്ര തിമിംഗില വേട്ട കമ്മീഷൻ('''IWC''').&lt;ref&gt;''International Convention for the Regulation of Whaling, with Schedule of Whaling Regulations'', 2 December 1946, 62 Stat. 1716, 161 UNTS 72.&lt;/ref&gt; വാഷിംഗ്ടൺ ഡിസിയിൽ വെച്ച് 1946 ഡിസംബർ 6നാണ് ചിലലോകരാഷ്ട്രങ്ങൾ ഈ ഉടമ്പടിയിൽ ഒപ്പുവെച്ചത്. തിമിംഗിലങ്ങളുടെ എണ്ണത്തെ സംരക്ഷിക്കുകയും അതോടൊപ്പം തിമിംഗിലവേട്ട എന്ന വ്യവസായത്തെ ക്രമപ്രകാരം വികസിപ്പിക്കുകയുമാണ് ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം.&lt;ref&gt;[http://www.iwcoffice.org/commission/convention.htm The Convention&lt;!-- Bot generated title --&gt;]&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{commons category|Whaling}}
* [http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/films/whaling/player/ Into the Deep: America, Whaling &amp; the World] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170213072214/http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/films/whaling/player/ |date=2017-02-13 }}&amp;nbsp;— An [[American Experience]] Documentary
* [https://books.google.com/books?id=uOQDAAAAMBAJ&amp;pg=PA787&amp;dq=popular+mechanics+1930+aircraft&amp;hl=en&amp;ei=K_4aTczQDdOcnweLw7TEDg&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=2&amp;ved=0CCsQ6AEwAQ#v=onepage&amp;q=popular%20mechanics%201930%20aircraft&amp;f=true &quot;Old Whaling Days&quot;], ''Popular Mechanics'', November 1930
* ''[http://americanhistory.si.edu/onthewater/exhibition/3_1.html On the Water: Fishing for a Living] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201217165952/http://americanhistory.si.edu/onthewater/exhibition/3_1.html |date=2020-12-17 }}''&amp;nbsp;– Online museum exhibition on maritime history from the Smithsonian's National Museum of American History.</text>
      <sha1>9chsqxtdeqaw4q9txdbjsv7ehxsxm93</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തടയണ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>382204</id>
    <revision>
      <id>4616657</id>
      <parentid>4424069</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:03:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616657</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6686" sha1="knsgx96ciflsoog0y3qlrzy4f5x259k" xml:space="preserve">{{prettyurl|Thadayana}}
[[File:Check dam Thadayana.jpg|thumb|[[ചന്ദ്രഗിരി പുഴ|ചന്ദ്രഗിരി പുഴയിൽ]] കുടുംബൂരിലുള്ള തടയണ]]
ഒരു ജലസംരക്ഷണ സംവിധാനമാണ് '''തടയണ'''.
==തടയണ നിർമ്മാണം==
ജലം തടഞ്ഞു നിറുത്തുന്നതിനുവേണ്ടി അരുവികൾ, നദികൾ തുടങ്ങിയവയ്ക്ക് കുറുകെ ഉണ്ടാക്കുന്ന നിർമ്മാണമാണ് തടയണ. ആവശ്യകത, ജലസ്രോതസ്സിന്റെ തരം എന്നിവയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി തടയണകളുടെ നിർമ്മാണത്തിലും വൈവിദ്ധ്യം കാണുന്നു.
#'''താൽക്കാലിക തടയണ''': കുറഞ്ഞ കാലത്തേക്കുള്ള ജലസംഭരണത്തിനായി നിർമ്മിക്കുന്നവ. മരം, മണ്ണ്, മണൽച്ചാക്ക് തുടങ്ങിയവ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഇത്തരം താൽക്കാലിക നിർമ്മാണം നടത്തുന്നത് &lt;ref&gt;[http://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-palakkadkerala-16-12-2016/610452] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161220063436/http://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-palakkadkerala-16-12-2016/610452 |date=2016-12-20 }}|ഹരിതകേരളം: ഗായത്രി പുഴയിൽ താൽക്കാലിക തടയണ തീർത്തു&lt;/ref&gt;
# '''സ്ഥിരം തടയണ''' : എല്ലാക്കാലത്തേക്കുമുള്ള ജല സംഭരണിയായി  നിർമ്മിക്കുന്നു. കല്ല്, കോൺക്രീറ്റ് എന്നിവ നിർമ്മാണ വസ്തുക്കളായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.

==മേന്മകൾ==
* തടയണ ജലനിരപ്പുയർത്തുകയും സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലെ കുടിവെള്ള സ്രോതസ്സുകളെ സജീവമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു &lt;ref&gt;[http://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-thrissurkerala-20-02-2017/625001] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170318011310/http://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-thrissurkerala-20-02-2017/625001 |date=2017-03-18 }}|ദേശാഭിമാനി&lt;/ref&gt;
* കനാലിൽ നിന്നുള്ള ഉപ്പുവെള്ളം കയറുന്നത് തടയാനായും ഇവ നിർമ്മിക്കാറുണ്ട് &lt;ref&gt;[http://chavakkadonline.com/temporary-check-collapsed-drinking-water-issue-in-pnanthara/]|താൽക്കാലിക തടയണ തകർന്ന് ഉപ്പ് വെള്ളം കയറി&lt;/ref&gt; .  
* കുടിവെള്ള-ജലസേചന ആവശ്യങ്ങൾക്ക് ഉപകരിക്കുന്നു. 
* പരിസ്ഥിതി നാശം താരതമ്യേന കുറവാണ്.

==ദോഷങ്ങൾ==
* നദിയുടെ സ്വാഭാവിക ഒഴുക്ക് തടസ്സപ്പെടുന്നതു മൂലം ജലമലിനീകരണം ഉണ്ടാവുന്നു &lt;ref&gt;[http://localnews.manoramaonline.com/kottayam/local-news/2017/04/15/ky-lead-thadayana.htm]l|താൽക്കാലിക തടയണ: രോഗഭീഷണിയിൽ നാട്ടുകാർ&lt;/ref&gt;
* ആയിരക്കണക്കിന് മണൽച്ചാക്കുകളാണ് തടയണ നിർമ്മാണത്തിനായി ഓരോ വർഷവും ജലസ്രോതസ്സുകളിൽ നിക്ഷേപിക്കപ്പെടുന്നത്. മാരകമായ മലിനീകരണത്തിന് ഇത് കാരണമാകുന്നു &lt;ref&gt;[http://malayalamtodayonline.com/?p=12074]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}|Malayalamtodayonline&lt;/ref&gt;
* ഓരോ വർഷവും വളരെ വലിയോരു തുക തടയണ നിർമ്മാണത്തിനായി ചിലവഴിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. സാമ്പത്തിക തിരിമറിക്കും ഇത് വഴിവെക്കാറുണ്ട് &lt;ref&gt;[http://www.mangalam.com/news/district-detail/27755-wayanad.html]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}|മംഗളം ദിനപത്രം&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;[http://www.deshabhimani.com/news/kerala/latest-news/448421]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}|ബാവിക്കര റഗുലേറ്റർ ഇപ്പോഴും പാതിവഴിയിൽ&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;[http://www.janmabhumidaily.com/news568716] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170222202852/http://www.janmabhumidaily.com/news568716 |date=2017-02-22 }}|മൂർക്കനാട് പഞ്ചായത്തിൽ ലക്ഷങ്ങളുടെ അഴിമതി&lt;/ref&gt;

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery&gt;
File:Thumboormuzhi_Check_Dam_-_തുമ്പൂർമുഴി_തടയണ_01.JPG|തുമ്പൂർമുഴി തടയണയുടെ ബോർഡ്
File:Thumboormuzhi_Check_Dam_-_തുമ്പൂർമുഴി_തടയണ_04.JPG|തുമ്പൂർമുഴി തടയണ
File:Thumboormuzhi_Check_Dam_-_തുമ്പൂർമുഴി_തടയണ_05.JPG|തുമ്പൂർമുഴി തടയണ_മറ്റൊരു ദൃശ്യം
File:Vagamon chek dam.JPG|thumb|വാഗമണ്ണിലെ തടയണ
image:Slit check dam-2.jpg|right|thumb|ഉരുക്കു കൊണ്ടുള്ള തടയണ
Image:Otagiri River (Niigata) check dam.jpg|thumb|right|കോണ്ക്രീറ്റ് തടയണ
&lt;/gallery&gt;

==അവലംബം==
[[വർഗ്ഗം:ജലശാസ്ത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:നദികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അണക്കെട്ടുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സാങ്കേതികം]]
[[വർഗ്ഗം:ജലസേചനം]]</text>
      <sha1>knsgx96ciflsoog0y3qlrzy4f5x259k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗോയ്‍ഗൾ തടാകം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>399506</id>
    <revision>
      <id>4616501</id>
      <parentid>3796865</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:14:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616501</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11916" sha1="n6aszynwwm3rzbz1t72mvzal2s8qyu2" xml:space="preserve">{{Infobox lake|name=ഗോയ്‍ഗൾ|image=Geygol.jpg|caption=Lake Göygöl|image_bathymetry=|caption_bathymetry=|location=|coords={{coord|40|24|N|46|19|E|region:AZ_type:waterbody_source:GNS-enwiki|display=inline,title}}|type=[[Landslide dam]]|inflow=|outflow=|catchment=|basin_countries=Azerbaijan|length={{convert|2800|m|abbr=on}}|width=|area={{convert|0.79|sqkm|abbr=on}}&lt;ref&gt;[http://www.eco.gov.az/hid-chay-gol-suanbar.php Ministry of Ecology of Azerbaijan: Lakes] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141017031528/http://www.eco.gov.az/hid-chay-gol-suanbar.php |date=17 October 2014 }}&lt;/ref&gt;|depth=|max-depth={{convert|89|m|abbr=on}}|volume=|residence_time=|shore=|elevation={{convert|1556|m|abbr=on}}|islands=|cities=}}'''ഗോയ്‍ഗൾ തടാകം'''  ({{lang-az|Göygöl}}, literally &quot;ദ ബ്ലൂ ലേക്ക്&quot;) [[അസർബെയ്ജാൻ|അസർബൈജാനിലെ]] ഒരു പ്രകൃതിദത്ത തടാകമാണ്. തടാകമാണ് ഗോയ്ഗോൽ. [[അസർബെയ്ജാൻ|അസർബൈജാൻറെ]] പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് ഗഞ്ച-ഗാസാക്ക് മേഖലയിൽ സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്നും 1,556 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഉയർന്ന പർവത തടാകമാണിത്. ലെസ്സർ [[കോക്കസസ് പർവതം|കോക്കസസിലെ]] ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ പർവ്വതനിരയായ [[മുറോവ്‍ഡാഗ്|മുറോവ്‍ഡാഗിൻറെ]] താഴ്വാരത്തിൽ [[ഗൻജ|ഗൻജ]] പട്ടണത്തിൽനിന്ന് ഏറേ അകലെയല്ലാതെയാണ് ഇതു സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;[http://oval.ru/enc/17152.html Большая Советская Энциклопедия: Гейгель]&lt;/ref&gt; ഗൻജ പട്ടണത്തിൽ നിന്നും ഏകദേശം 1 മണിക്കൂർ വാഹന യാത്ര ചെയ്ത് [[ഗോയ്‍ഗൾ ദേശീയ റിസർവ്വ്|ഗോയ്‍ഗൾ ദേശീയ റിസർവിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന തടാക പരിസരത്ത് എത്തിച്ചേരാം.

== ചരിത്രം ==
1139 സെപ്തംബർ 25 ന് ഈ പ്രദേശത്തു ശക്തമായ ഭൂചലനം ഉണ്ടായതിനെത്തുടർന്ന് [[കപാസ് പർവതം|കപാസ് പർവതത്തിന്റെ]] ഭാഗങ്ങൾ തകരുകയും [[കുറാക്കേയ് നദി]]&lt;nowiki/&gt;യുടെ ഒഴുക്കിനു തടസ്സമുണ്ടാകുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;[http://nashvek.media-az.com/337/ekology.html “Погляди на Гейгель, королеву озер”... 24.11.05 Фаик ЗАКИЕВ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081122030543/http://nashvek.media-az.com/337/ekology.html |date=2008-11-22 }} Retrieved on 30 September 2010&lt;/ref&gt; വെള്ളത്തിൻറെ ഒഴുക്കു തടസ്സപ്പെട്ടതിൻറെ പരിണതഫലമായി ശുദ്ധമായ ഒരു തടാകം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു. ജലത്തിന്റെ ശുദ്ധതയെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന പേര് ഇതിനു നൽകപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അടുത്തുള്ള നഗരമായ [[ഖാൻലാർ]] 2008 ഏപ്രിൽ 25 ന് ഗോയ്‍ഗൾ തടാകത്തിൻറെ പേരിനെ ആസ്പദമാക്കി പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു. 1819 ൽ അസർബൈജാനിലെ ആദ്യ ജർമ്മൻ കുടിയേറ്റക്കാർ ഹെലനെൻഡോർഫ്  എന്ന പേരിൽ ഈ പട്ടണം സ്ഥാപിച്ചു. 1941 ൽ ഈപട്ടണത്തിൻറെ പേർ ഖാൻലാർ എന്നാക്കി മാറ്റി. 1941-ൽ, ഇവിടുത്തെ ന്യനപക്ഷമായിരുന്ന ജർമ്മനി കുടിയേറ്റക്കാരെ സോവിയറ്റ് അധികാരികൾ [[ഖസാഖ്‌സ്ഥാൻ|കസാഖ്സ്ഥാനിലേക്ക്]] മാറ്റിപ്പാർപ്പിക്കുകയും അവരുടെ വസതികൾ [[അനസ്താസ് മികോയാൻ]] ഉത്തരവു&lt;ref&gt;[http://www.1news.az/society/20080823105904807.html Гейгель отмечает свое 189-летие – 23.08.2008 First News] Retrieved on 30 September 2010&lt;/ref&gt; പ്രകാരം [[അർമേനിയ|അർമേനിയക്കാരെ]] കടിയിരുത്തുകയും ചെയ്തു.

1925 ൽ പുതുതായി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട &quot;ഗോയ് ഗൾ സ്റ്റേറ്റ് റിസർവ്വിലേയ്ക്ക്  ഈ തടാകം സംയോജിപ്പിക്കപ്പെടുകയും ഇത് 2008 ൽ പിന്നീട് പകരമായി വന്ന [[ഗോയ്‍ഗൾ ദേശീയോദ്യാനം|ഗോയ്‍ഗോൾ ദേശീയോദ്യാനത്തിൻറെ]] ഭാഗമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

== പൊതുവിവരം ==
ഗ്രേറ്റർ ഗോയ്ഗൾ പ്രദേശം പലപ്പോഴും ബന്ധപ്പെട്ടുകിടക്കുന്ന 19 തടാകങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇതിൽ [[മരാൾഗൾ]], [[സെലിൽഗൾ]], [[ക്വാറഗൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ 8 എണ്ണം വലിയ തടാകങ്ങളുടെ ഗണത്തിൽപ്പെടുന്നു. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്നും ഏകദേശം 1,556 മീറ്റർ ഉയരത്തിലാണ് തടാകം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.media-az.com/azerbaijan/map/inform.htm|title=The Map of Azerbaijan|accessdate=26 April 2008|publisher=Media-az.com|archive-date=2008-07-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20080705102716/http://www.media-az.com/azerbaijan/map/inform.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; പൂർണ്ണ ദൈർഘ്യം ഏകദേശം 6,460 മീറ്ററാണ്. തടാകത്തിന്റെ ആഴം 93 മീറ്ററായി കണക്കാക്കിയിരിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.anl.az/down/medeniyyet2008/avqust/medeniyyet2008_avqust_346.htm |title=Гейгельский Национальный Парк |access-date=2017-11-24 |archive-date=2011-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110930052503/http://www.anl.az/down/medeniyyet2008/avqust/medeniyyet2008_avqust_346.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; തടാകത്തിലെ സ്ഫടികം പോലെ തെളിഞ്ഞ ശുദ്ധജലം കാരണമായി ഉപരിതലത്തിൽ നിന്ന് അടിയിലേയ്ക്ക് ഏകദേശം 8 മുതൽ 10 മീറ്ററോളം അഴകാർന്ന  ജലാന്തർഭാഗ ദൃശ്യങ്ങൾ കാണുവാൻ സാധിക്കുന്നു. തടാകം ജലജീവികളാൽ സമ്പന്നമാണ്. തടാത്തിന്റെ പ്രകൃതിദത്തമായ ഉത്ഭവത്താൽ തടാകത്തിലെ ട്രൗട്ട് മത്സ്യം നദിയിലെ ട്രൌട്ട് മത്സ്യത്തിൻ നിന്ന് പരണമിച്ചതാണ്. വരണ്ട ശീതകാലത്തിനും ഇളംചൂടുള്ള വേനൽക്കാലത്തിനും പ്രസിദ്ധമാണ് ഗോയ്ഗൾ മേഖല. 600 മുതൽ 900 മില്ലിമീറ്റർ വരെ മഴ ഈ പ്രദേശത്തു ലഭിക്കുന്നു. ഗോയ്ഗൾ തടാകമേഖലയ്ക്കടുത്തായി അസർബൈനാന്റെ ഒരു സൈനിക ക്യാമ്പ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.eco.gov.az/b-qoruqlar-goy-gol.php |title=DÖVLƏT TƏBİƏT QORUQLARI: Göy-göl  Dövlət Təbiət Qoruğu |access-date=2017-11-24 |archive-date=2011-07-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110726114917/http://www.eco.gov.az/b-qoruqlar-goy-gol.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; വസന്തകാലത്തും ഗ്രീഷ്മകാലത്തു തടാകം ഒരു പ്രധാന വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമായി മാറുന്നു. 2009 ൽ ഏകദേശം 4500 ലധികം വിനോദ സഞ്ചാരികൾ ഗോയ്ഗൾ തടാക പ്രദേശം സന്ദർശിച്ചിരുന്നു. വിനോദസഞ്ചാരികളിൽ കൂടുതലും ജർമ്മൻ പൗരന്മാരാണ്. വല്ലപ്പോഴും കുത്തനെയുള്ള കയറ്റമുണ്ടെങ്കിലും തടാകത്തിലേയ്ക്കു നയിക്കുന്ന റോഡ് വലിയതോതിൽ സംരക്ഷണ ഭിത്തിയുള്ളതാണ്. സഞ്ചാരികൾക്ക് മികച്ച ഫോട്ടോകളെടുക്കുവാനുള്ള നിരവധി അവസരങ്ങൾ ഇവിടെ ലഭിക്കുന്നു.

ഗോയ്ഗളിന്റെ പരിസരപ്രദേശങ്ങളിൽ ജർമ്മൻ വംശജരുടെ താമസകേന്ദ്രങ്ങളും 1854 ൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട പഴയ ജർമൻ ലൂഥറൻ പള്ളിയുൾപ്പെടെ ജർമൻ സംസ്കാരത്തിലെ പല സ്മാരകങ്ങളും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;[http://www.1news.az/society/20100710095732857.html 10.07.2010 First News] Retrieved on 30 September 2010&lt;/ref&gt; ഈ തടാകത്തിൻറെ  സൗന്ദര്യം നിരവധി നോവലുകൾ, കവിതകൾ, സംഗീത ബാൻഡുകൾ എന്നിവയ്ക്കു പ്രചോദനമായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.edebiyyat.info/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=940:goey-goel-hmd-cavad&amp;catid=149:hmd-cavad&amp;Itemid=537 |title=GÖY GÖL – ƏHMƏD CAVAD |access-date=2017-11-24 |archive-date=2021-11-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211102110446/http://www.edebiyyat.info/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=940:goey-goel-hmd-cavad&amp;catid=149:hmd-cavad&amp;Itemid=537 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.ayna.az/2010-01-30/culture/1890-Goygol-ansambl-yubiley &quot;Göygöl&quot;ün 40 yaşı qeyd edilib. 30.01.2010 Ayna newspaper. Xatun] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111008233009/http://www.ayna.az/2010-01-30/culture/1890-Goygol-ansambl-yubiley |date=2011-10-08 }} Retrieved on 30 September 2010&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==</text>
      <sha1>n6aszynwwm3rzbz1t72mvzal2s8qyu2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജസ്റ്റിസ് ലീഗ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405194</id>
    <revision>
      <id>4616563</id>
      <parentid>4521854</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T20:24:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616563</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15995" sha1="3oq9s95v473lt68v95ajiryohg0pxyk" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| name           = ജസ്റ്റിസ് ലീഗ്
| image          = Justice League film poster.jpg
| alt            = &lt;!-- See WP:ALT --&gt;
| caption        = റിലീസ് പോസ്റ്റർ 
| director       = [[Zack Snyder]]
| producer       = {{Plainlist|
* [[Charles Roven]]
* [[Deborah Snyder]]
* Jon Berg
* [[Geoff Johns]]
}}
| screenplay     = {{Plainlist|
* [[Chris Terrio]]
* [[Joss Whedon]]
}}
| story          = {{Plainlist|
* Chris Terrio
* Zack Snyder
}}
| based on       = {{Based on|''[[Justice League]]''|[[Gardner Fox]]}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[Ben Affleck]]
* [[Henry Cavill]]
* [[Amy Adams]]
* [[Gal Gadot]]
* [[Ezra Miller]]
* [[Jason Momoa]]
* [[Ray Fisher (actor)|Ray Fisher]]
* [[Jeremy Irons]]
* [[Diane Lane]]
* [[Connie Nielsen]]
* [[J. K. Simmons]]
}}
| music          = [[Danny Elfman]]
| cinematography = [[Fabian Wagner]]
| editing        = {{Plainlist|
* [[David Brenner (editor)|David Brenner]]
* [[Richard Pearson (film editor)|Richard Pearson]]
* [[Martin Walsh (film editor)|Martin Walsh]]
}}
| distributor    = [[Warner Bros.|Warner Bros. Pictures]]
| released       = {{Film date|2017|10|26|[[Beijing]]|2017|11|17|United States}}
| runtime        = 120 minutes&lt;ref name=&quot;British Board of Film Classification&quot;&gt;{{cite web|title=Justice League [2-D]|url=http://bbfc.co.uk/releases/justice-league-film|publisher=[[British Board of Film Classification]]|date=November 7, 2017|accessdate=November 9, 2017}}&lt;/ref&gt;
| country        = United States
| language       = English
| budget         = $300 million&lt;ref name=Collider&gt;{{cite web|title=‘Justice League’: Warner Bros. CEO Reportedly Mandated a Runtime Under 2 Hours|url=http://collider.com/justice-league-runtime-budget-revealed/|publisher=[[Collider (website)|Collider]]|date=November 6, 2017|accessdate=November 9, 2017}}&lt;/ref&gt;
| gross          = $652.3 million&lt;ref name=&quot;BOM&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=dcfilm1117.htm|title=Justice League (2017)|publisher=[[Box Office Mojo]]|accessdate=January 5, 2018}}&lt;/ref&gt;
| production companies = {{Plainlist|
* [[DC Films]]
* [[RatPac-Dune Entertainment|RatPac Entertainment]]
* [[Atlas Entertainment]]
* [[Cruel and Unusual Films]]
}}
}}
[[ഡി.സി. കോമിക്സ്|ഡിസി കോമിക്‌സ്]] തങ്ങളുടെ സൂപ്പർ ഹീറോകളെ  കൂട്ടിയിണക്കി 2017 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്രമാണ് '''ജസ്റ്റിസ് ലീഗ്'''''.'' സാക് സ്‌നൈഡർ സംവിധാനം ചെയ്ത ഈ ചിത്രം പുറത്തിറക്കിയിട്ടുള്ളത് [[വാർണർ ബ്രോസ്.|വാർണർ ബ്രോസ്]] പിക്ചർസ് ആണ്. ചിത്രത്തിന്റെ [[തിരക്കഥ]] രചിച്ചിരിക്കുന്നത് ക്രിസ് ടെറിയോയും ജോസ് വൈഡ്ണും ചേർന്നാണ്. ടെറിയോയുടെയും സ്‌നൈഡറുഡിയുമാണ് കഥ. [[ബെൻ ആഫ്ലെക്ക്|ബെൻ അഫ്ലെക്ക്]], ഹെൻറി കാവിൽ, [[ഏമി ആഡംസ്]], [[ഗാൽ ഗാഡോട്ട്]], എസ്റ മില്ലർ, [[ജേസൺ മോമോവ]], റേ ഫിഷർ, ജെറെമി അയൺസ്, ഡൈൻ ലെയ്ൻ, കോനി നീൽസൺ, ജെ. സി. സിമ്മൻസ് എന്നിവർ ഈ ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നു.

== നിർമ്മാണം ==
2014 -ൽ പ്രഖ്യാപിച്ചിരുന്ന ഈ സിനിമ റിലീസ് ചെയ്തത് 2017-ലാണ്. ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റുവും കൂടുതൽ പണം മുടക്കി നിർമിച്ച സിനിമകളിലൊന്നായ ജസ്റ്റിസ് ലീഗിന്റെ നിർമ്മാണ ചെലവ് 300 ദശലക്ഷം [[ഡോളർ|ഡോളറാണ്]]. 2D, [[3D film|3D]], IMAX എന്നീ ഫോര്മാറ്റുകളിൽ റിലീസ് ചെയത ഈ സിനിമക്ക് പ്രതീഷിച്ചിരുന്ന ലാഭം ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. 750 ദശലക്ഷം ഡോളർ പ്രതീഷിച്ചിരുന്നെങ്കിലും 652   ദശലക്ഷം ഡോളർമാത്രമേ ഈ സിനിമക്ക് നേടാൻ സാധിച്ചുള്ളൂ.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.businessinsider.com/why-justice-league-was-a-box-office-flop-2017-11|title=4 reasons 'Justice League' has flopped at the box office|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Business Insider}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://uproxx.com/hitfix/justice-league-box-office-bomb/|title='Justice League' Is A Historic Box Office Bomb For Warner Bros.|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Uproxx}}&lt;/ref&gt; ജസ്റ്റിസ് ലീഗ് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളായാണ് ഇറക്കുകയെന്നും സ്നൈഡർ തന്നെയായിരിക്കും ഇരു ഭാഗങ്ങളുടെയും ഡയറക്ടർ എന്നും 2014 ഒക്ടോബർ 15 ന് വാർണർ ബ്രോസ് പ്രഖ്യപിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.slashfilm.com/dc-movie-slate-revealed/|title=DC Comics Movies Announced: 'Suicide Squad,' 'Wonder Woman,' 'Justice League,' 'The Flash,' 'Aquaman'|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt; 2015 -ൽ ഈ സിനിമയുടെ ഒന്നാം ഭാഗത്തിന്റെ സ്ക്രിപ്റ്റ് ടെറിയോ പൂർത്തീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.comingsoon.net/movies/news/456329-batman-v-superman-dawn-of-justice-scenes-described-justice-league-script-complete#/slide/1|title=Batman v Superman: Dawn of Justice Scenes Described, Justice League Script Complete|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=ComingSoon.net}}&lt;/ref&gt; സിനിമയുടെ രണ്ടാം ഭാഗം 2019 ജൂൺ 14-ന്  പുറത്തിരിക്കുമെന്ന് വാർണർ ബ്രോസ് സൂചിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; സിനിമയുടെ ഇരു ഭാഗങ്ങളും വ്യത്യസ്തമായ കഥകളോടുകൂടിയായിരിക്കും എന്ന് സ്നൈഡർ പിനീട് കൂട്ടിച്ചേർത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ign.com/articles/2016/06/21/justice-league-will-not-be-a-two-part-movie-after-all|title=Justice League Will Not Be a Two-Part Movie After All|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=IGN}}&lt;/ref&gt;

[[ലണ്ടൻ]], [[സ്കോട്ട്‌ലൻഡ്|സ്കോട്ട് ലാൻഡ്]], [[ലോസ് ആഞ്ചെലെസ്|ലോസ് ആഞ്ചലസ്]], [[ഷിക്കാഗോ|ചിക്കാഗോ]], [[ഐസ്‌ലാന്റ്|ഐസ്‌ലാൻഡ്‌]] എന്നീ സ്ഥലങ്ങളിൽ വെച്ചാണ് ഈ സിനിമയുടെ ഷൂട്ടിംഗ് നടന്നത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ew.com/article/2016/02/21/justice-league-starts-April-11|title=Justice League begins shooting April 11|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Entertainment Weekly|archive-date=2016-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160223050915/http://www.ew.com/article/2016/02/21/justice-league-starts-April-11|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; സ്നൈഡറുടെ മകളുടെ മരണക്കാരണം ചിത്രത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ മാറ്റിവച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/zack-snyder-steps-down-justice-league-deal-family-tragedy-1006455|title=Zack Snyder Steps Down From 'Justice League' to Deal With Family Tragedy|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=The Hollywood Reporter}}&lt;/ref&gt;  മിഷൻ: ഇമ്പോസിബിൾ 6 എന്ന സിനിമക്കുവേണ്ടി തന്റെ മീശ നിലനിർത്തുമെന്ന്, സൂപ്പർമാനായി അഭിനയിക്കുന്ന ഹെൻറി കാവിൽ കരാർ ഒപ്പിട്ടിരുന്നു. അതിനാൽ, ജസ്റ്റിസ് ലീഗിന്റെ VFX ടീം അദ്ദേഹത്തിന്റെ മീശ പ്രത്യേക ഇഫക്റ്റുകളിലൂടെ സിനിമയിൽ നിന്ന് ഇല്ലാതാക്കി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.businessinsider.in/How-much-work-it-will-take-to-digitally-remove-Henry-Cavills-mustache-for-Justice-League-according-to-visual-effects-artists/articleshow/59811141.cms|title=How much work it will take to digitally remove Henry Cavill's mustache for 'Justice League,' according to visual effects artists|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Business Insider|archive-date=2017-07-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20170731200743/http://www.businessinsider.in/How-much-work-it-will-take-to-digitally-remove-Henry-Cavills-mustache-for-Justice-League-according-to-visual-effects-artists/articleshow/59811141.cms|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;  2017 ഒക്ടോബർ 26-ന് ആദ്യമായി ജസ്റ്റിസ് ലീഗ് [[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിങ്ങിൽ]] റിലീസ് ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.dailymail.co.uk/tvshowbiz/article-5023069/Ben-Affleck-Gal-Gadot-premiere-Justice-League.html|title=A league of their own! Ben Affleck and Gal Gadot scrub up with their co-stars at the Beijing premiere of Justice League|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Daily Mail}}&lt;/ref&gt; ഉത്തര അമേരിക്കയിൽ  2017 നവംബർ 17-ന് സിനിമ പുറത്തിറങ്ങി.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
* [[ബെൻ ആഫ്ലെക്ക്]] - ബ്രൂസ് വെയ്ൻ / [[ബാറ്റ്മാൻ]]
* ക്ലാർക്ക് കെന്റ് - ഹെൻറി കിവിൽ / [[സൂപ്പർമാൻ]]  
* [[ഏമി ആഡംസ്|ആമി ആഡംസ്]] - ലോസ് ലേയ്
* [[ഗാൽ ഗാഡോട്ട്|ഗാൽ ഗാഡോട്]] - ഡയാന പ്രിൻസ് / വണ്ടർ വുമൺ
* എസ്രാ മില്ലർ - ബാരി അലൻ / ഫ്ലാഷ്
* [[ജേസൺ മോമോവ|ജെയ്സൺ മോമോവ]] - ആർതർ കറി / അക്വാമൻ
* റേ ഫിഷർ - വിക്ടർ സ്റ്റോൺ / സൈബർഗ്

== ബോക്സ് ഓഫീസ് ==
ജസ്റ്റിസ് ലീഗിന് യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സിൽ നിന്നും [[കാനഡ|കാനഡയിൽ]] നിന്നും നേടാൻ കഴിഞ്ഞത് 226.5 ദശലക്ഷം ഡോളറാണ്. മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് ലഭിച്ച 425.8 ദശലക്ഷം ഡോളർ കൂടി കൂട്ടുമ്പോൾ 652.3 ദശലക്ഷം ഡോളറാണ് ഈ സിനിമയുടെ ആകെ വരുമാനം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.forbes.com/sites/scottmendelson/2017/12/31/justice-league-tops-650m-worldwide-wonder-passes-major-box-office-milestone/#2b1795e35337|title='Justice League' Tops $650M Worldwide, 'Wonder' Passes Major Box Office Milestone|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Forbes}}&lt;/ref&gt; [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ഫ്രാൻസ്]], [[ബ്രസീൽ]] തുടങ്ങി 9 രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നായി 8.5 ദശലക്ഷം ഡോളർ ഈ സിനിമക്ക്  ആദ്യ ദിനത്തിൽത്തന്നെ നേടാൻ സാധിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://deadline.com/2017/11/justice-league-box-office-weekend-winner-wonder-the-star-1202210465/|title=‘Justice League’ Powers To $13M Thursday Night; Beats ‘Wonder Woman’ – Friday AM Update|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Deadline.com}}&lt;/ref&gt; 

== പ്രതികരണം ==
നിരൂപകരിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തത്തരം പ്രതികരണങ്ങളാണ് ജസ്റ്റിസ് ലീഗിന് നേടാൻ കഴിഞ്ഞത്. 298 അവലോകനങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ [[റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസ്|റൊട്ടേൻ ടോമാറ്റോസ്]] 40% റേറ്റിംങ്ങാണ് ഈ സിനിമക്ക് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.rottentomatoes.com/m/justice_league_2017|title=''Justice League'' (2017)|access-date=|last=|first=|date=|website=Rotten Tomatoes|publisher=}}&lt;/ref&gt; [[മെറ്റാക്രിട്ടിക്]] ഈ സിനിമക്ക് നൽകിയ റേറ്റിംഗ് 100-ൽ 45 മാത്രമാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.metacritic.com/movie/justice-league|title=''Justice League'' reviews|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=CBS}}&lt;/ref&gt; സിനിമാസ്കോർ നടത്തിയ പോളിങ്ങിൽ &quot;ബി+&quot; ഗ്രേഡാണ് ഇതിന് നേടാനായത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://deadline.com/2017/11/justice-league-opening-weekend-box-office-lower-thor-ragnarok-wonder-the-star-1202211094/|title=‘Justice League’ Encounters Kryptonite At The B.O. With $93M+ Opening: Why The DC Movie Weakened – Final|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Deadline.com}}&lt;/ref&gt; റോളിംഗ് സ്റ്റോണിനായി എഴുതുന്ന പീറ്റർ ട്രവറീസ് ഈ സിനിമക്ക് നൽകിയ റേറ്റിംഗ്  2.5/4 ആണ്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.rollingstone.com/movies/reviews/peter-travers-justice-league-keeps-it-light-for-better-or-worse-w511641|title='Justice League' Review: DC Superhero Team-Up Keeps It Light, For Better or Worse&quot;.|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Rolling Stone|archive-date=2017-11-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20171115192311/http://www.rollingstone.com/movies/reviews/peter-travers-justice-league-keeps-it-light-for-better-or-worse-w511641|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

സിനിമയുടെ രണ്ടാം ഭാഗം 2019-ൽ പുറത്തിറക്കാനാണ് നിശ്ചയിച്ചിട്ടിട്ടുള്ളതെങ്കിലും പല കാരണങ്ങളാൽ വൈകാനാണ് സാധ്യത.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://collider.com/justice-league-2-release-date-delayed/|title=Justice League: Part Two' Delayed to Accommodate Ben Affleck's Standalone 'Batman' Film|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Collider.com}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
{{reflist}}

[[വർഗ്ഗം:ഇംഗ്ലീഷ് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:2017-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>3oq9s95v473lt68v95ajiryohg0pxyk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടുണീഷ്യൻ സിനിമ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>406761</id>
    <revision>
      <id>4616610</id>
      <parentid>3632898</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T04:20:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616610</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8102" sha1="4x4eo5ixe84ixudmkokhpij4k2u3mir" xml:space="preserve">{{Infobox സിനിമാ വ്യവസായം
| name                  = ടുണീഷ്യൻ സിനിമ
| image                 = Naceur Ktari 001.jpg
| image_size            = 
| alt                   = 
| caption               = [[:en:Naceur Ktari|Naceur Ktari]] (2000)
| screens               = 22 (2018)&lt;ref name=screens_uis&gt;{{cite web|title=Table 8: Cinema Infrastructure - Capacity|url=http://stats.uis.unesco.org/unesco/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=5542|publisher=UNESCO Institute for Statistics|accessdate=5 November 2013|archive-date=2018-12-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20181224225516/http://data.uis.unesco.org/?ReportId=5542|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| screens_per_capita    = 0.2 per 100,000 (2009)&lt;ref name=screens_uis/&gt;
| distributors          = &lt;!-- {{br separated entries|entry1|entry2|entry3}} &lt;ref name=distributors_uis&gt;{{cite web|title=Table 6: Share of Top 3 distributors (Excel)|url=http://stats.uis.unesco.org/unesco/ReportFolders/reportFolders.aspx|publisher=UNESCO Institute for Statistics|accessdate=5 November 2013}}&lt;/ref&gt; --&gt;
| produced_year         = 2005-2009
| produced_ref          = &lt;ref name=prod_avg_uis&gt;{{cite web|title=Average national film production|url=http://www.uis.unesco.org/culture/Documents/average-film-production-2009.xls|publisher=UNESCO Institute for Statistics|accessdate=5 November 2013|archive-date=2018-12-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20181225053207/http://uis.unesco.org/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 
| produced_total        = 4 (average)
| produced_fictional    = 
| produced_animated     = 
| produced_documentary  = 
| admissions_year       = 2008
| admissions_ref        =  &lt;ref name=adm_gross_uis&gt;{{cite web|title=Table 11: Exhibition - Admissions &amp; Gross Box Office (GBO)|url=http://stats.uis.unesco.org/unesco/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=5538|publisher=UNESCO Institute for Statistics|accessdate=5 November 2013|archive-date=2018-12-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20181224225511/http://data.uis.unesco.org/?ReportId=5538|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| admissions_total      = 600,000
| admissions_per_capita = 
| admissions_national   = 
| box_office_year       = 
| box_office_ref        = 
| box_office_total      = 
| box_office_national   =  
| footnotes             = 
}}
[[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കൻ വൻ‌കരയിലെ]] ഒരു [[അറബി|അറബ്]] രാജ്യമായ [[ടുണീഷ്യ|ടുണീഷ്യയുടെ]] സിനിമാ വ്യവസായത്തെ '''ടുണീഷ്യൻ സിനിമ''' സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

== ചരിത്രം ==
1896 മുതൽ [[ടുണീഷ്യ|ടുണീഷ്യയിലെ]] തെരുവുകളിൽ [[ലൂമിയേ സഹോദരന്മാർ]] [[അനിമേഷൻ|അനിമേറ്റഡ് സിനിമകൾ]] കാണിക്കാൻ തുടങ്ങിയപ്പോൾ മുതൽ ടുണീഷ്യയിലെ സിനിമ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ആരംഭമായി. 

1919-ൽ, നോർത്ത് [[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കൻ]] [[ഭൂഖണ്ഡം|ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ]] നിർമ്മിച്ച ആദ്യത്തെ ഫീച്ചർ ചലച്ചിത്രം [[ഫൈവ് ഡൂമെഡ് ജെന്റിൽമെൻ]] ചിത്രീകരിച്ചത് ടുണീഷ്യയിൽ ആണ്. [[ലുയിഡ്സ്-മൊറാട്]], [[പിയറേ റെനിയർ]] എന്നിവരായിരുന്നു ഈ സിനിമയുടെ സംവിധായകർ. 1924-ൽ, [[സമാമാ-ചിക്ലി]], [[ദ ഗേൾ ഫ്രം കാർത്തേജ്]] സംവിധാനം ചെയ്തു. അങ്ങനെ സമാമാ-ചിക്ലി വടക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ആദ്യത്തെ നാടകാത്മക ചലച്ചിത്രസംവിധായകരിൽ ഒരാളായി.&lt;ref name=&quot;cff&quot;&gt;[http://www.jccarthage.org/eng/cinema_tunisien.php History of Tunisian Cinema] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081028003651/http://www.jccarthage.org/eng/cinema_tunisien.php|date=2008-10-28}}&lt;/ref&gt; 1966-ൽ ടുണീഷ്യൻ ചലച്ചിത്രം [[അൽ ഫജർ]] (ദി ഡൗൺ) [[ഒമർ ഖലിഫി]] സംവിധാനം ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{In lang|fr}} [http://www.africine.org/?menu=fiche&amp;no=7202 AfriCiné profile of Omar Khlifi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180925104203/http://www.africine.org/?menu=fiche&amp;no=7202 |date=2018-09-25 }}&lt;/ref&gt; 1966 മുതൽ നടക്കുന്ന [[കാർത്തേജ് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ|കാർത്തേജ് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിനും]] [[ടുണീഷ്യ]] ആതിഥ്യമരുളുന്നു. അറബ്, ആഫ്രിക്കൻ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ചലച്ചിത്രങ്ങൾക്കാണ് ഈ ഫെസ്റ്റിവൽ മുൻഗണന നൽകുന്നത്. ആഫ്രിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെയും അറബ് വേൾഡിന്റെയും ഏറ്റവും പഴക്കമുള്ള ചലച്ചിത്രമേളയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.imdb.com/Sections/Awards/Carthage_Film_Festival/ |title=Carthage Film Festival Page on IMDB |access-date=2018-01-20 |archive-date=2009-12-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091227031932/http://www.imdb.com/Sections/Awards/Carthage_Film_Festival/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== അക്കാഡമി അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശങ്ങൾ ==
1995 മുതൽ മികച്ച വിദേശ ഭാഷാ ചിത്രത്തിനുള്ള അക്കാദമി അവാർഡുകൾ ടുണീഷ്യ നൽകി വരുന്നു. [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ]] അക്കാദമി ഓഫ് മോഷൻ പിക്ചർ ആർട്സ് ആൻറ് സയൻസസ് ആണ് ഈ പുരസ്കാരം നൽകുന്നത്.&lt;ref name=&quot;Rules&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.oscars.org/80academyawards/rules/rule14.html|title=Special Rules for the Best Foreign Language Film Award|access-date=2009-09-06|publisher=[[Academy of Motion Picture Arts and Sciences]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20080820102724/http://www.oscars.org/80academyawards/rules/rule14.html|archive-date=August 20, 2008|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 2009-ൽ, രണ്ട് ടുണീഷ്യൻ ചിത്രങ്ങൾ മികച്ച വിദേശ ഭാഷാ ചിത്രത്തിനുള്ള അക്കാദമി അവാർഡിനായി ശുപാർശ ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.

== ഇതും കാണുക   ==
* [[:en:Cinema of the world|Cinema of the world]]

== അവലംബം ==
{{Reflist}}

== കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ ==
*  Robert Lang, ''New Tunisian Cinema: Allegories of Resistance'', Columbia University Press, 2014, {{ISBN|978-0-231-16507-5}}978-0-231-16507-5
*  Florence Martin, &quot;Cinema and State in Tunisia&quot; in: Josef Gugler (ed.) ''Film in the Middle East and North Africa: Creative Dissidence'', University of Texas Press and American University in Cairo Press, 2011, {{ISBN|978-0-292-72327-6}}978-0-292-72327-6, {{ISBN|978-9-774-16424-8}}978-9-774-16424-8, pp 271-283

[[വർഗ്ഗം:ടുണീഷ്യ]]
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:ടുണീഷ്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
{{ലോക സിനിമ|state=collapsed}}</text>
      <sha1>4x4eo5ixe84ixudmkokhpij4k2u3mir</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗ്രാൻഡ് സെന്ട്രൽ ടെർമിനൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>412298</id>
    <revision>
      <id>4616506</id>
      <parentid>3524048</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T13:02:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616506</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13178" sha1="bfqn8vzgzifmfizkbybyb8yd12lp0li" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Grand Central Terminal}}
{{Infobox station
| name=Grand Central Terminal&lt;br&gt;[[File:Grand Central Terminal logo.png|90px|center]]
| map_dot_label = ഗ്രാൻഡ് സെന്ട്രൽ ടെർമിനൽ
| style=MNRR
| type=[[Metro-North Railroad|Metro-North]] terminal&lt;br /&gt;[[New York City Subway]] rapid transit [[List of New York City Subway transfer stations|station complex]] (via transfer)
| image= File:Blizzard of 2015 Empty Grand Central Terminal.jpg
| image_caption=Inside the Main Concourse, 2015
| address=89 [[42nd Street (Manhattan)|East 42nd Street]] at [[Park Avenue]],&lt;br /&gt;[[New York City|New York]], [[New York (state)|NY]] 10017
| coordinates = {{coord|40|45|10.08|N|73|58|35.48|W|region:US-NY|display=inline,title}}
| owned=[[Argent Ventures|Midtown TDR Ventures]]&lt;br /&gt;(leased to [[Metro-North Railroad]])
| line='''Metro-North:'''&lt;br /&gt;{{Rail color box|system=MNRR|line=Hudson}}{{Rail color box|system=MNRR|line=Harlem}}{{Rail color box|system=MNRR|line=New Haven}}{{Rail color box|system=MNRR|line=New Canaan Branch}}{{Rail color box|system=MNRR|line=Danbury Branch}} ''(limited service)''
| platform=44 high-level platforms (43 [[island platform]]s, 1 [[side platform]])&lt;br /&gt;(6 tracks with [[Spanish solution]])
| tracks=56 (30 on upper level, 26 on lower level), 43 in use for passenger service
| other='''[[New York City Subway|MTA New York City Subway]]''':&lt;br /&gt;{{NYCS trains|Grand Central|time=bullets}}&lt;br /&gt;at [[Grand Central–42nd Street (New York City Subway)|Grand Central–42nd Street]]&lt;br /&gt;{{bus icon|12px|Local Transit}} '''[[New York City Transit buses|NYCT Bus]]''': {{NYC bus link|M1|M2|M3|M4|M42|M101|M102|M103}}
| depth=
| levels=2
| parking=
| bicycle=
| ADA=Yes
| code= GCT
| zone=1
| opened=1871
| closed=
| rebuilt=1913, 1994–2000
| mpassengers=
| passengers=
| pass_year=
| pass_percent=
| website={{official website}}
| services=
{{s-rail|title=MNRR}}
{{s-line|system=MNRR|line=Harlem|previous=|next=Harlem–125th Street|rows1=5}}
{{s-line|system=MNRR|line=Hudson|previous=|next=Harlem–125th Street|hide1=yes}}
{{s-line|system=MNRR|line=New Haven|previous=|next=Harlem–125th Street|type2=All|hide1=yes}}
{{s-line|system=MNRR|line=New Canaan Branch|previous=|next=Harlem–125th Street|type2=New Canaan|hide1=yes}}
{{s-line|system=MNRR|line=Danbury Branch|previous=|next=Harlem–125th Street|type2=Danbury|hide1=yes}}
{{s-note|text=Proposed&amp;nbsp;services}}
{{s-line|system=MNRR|line=Danbury Branch|previous=|next=Harlem–125th Street|type2=New Milford}}
{{s-note|text=Former&amp;nbsp;services}}
{{s-rail-next|title=NYC}}
{{s-line|system=NYC|line=Twentieth Century Limited|previous=Harmon|next=|rows2=2}}
{{s-line|system=NYC|line=Empire State Express|previous=125th Street|hide2=yes}}
{{s-line|system=NYC|line=Harlem Division|next=125th Street}}
{{s-line|system=NYC|line=main|previous=125th Street|next=|rows2=2}}
{{s-line|system=NYC|line=Hudson Division|previous=125th Street|hide2=yes}}
{{s-note|text=Future&amp;nbsp;services}}
{{s-rail|title=LIRR}}
{{s-line|system=LIRR|line=City Grand Central|type=Grand Central|next=Sunnyside|notemid=Under construction}}
| services_collapsible=1
| nrhp=
 {{Infobox NRHP
| name = Grand Central Terminal
| nrhp_type = nhl
| embed = yes
| image = Grandcentral terminal ny.jpg
| caption = Grand Central Terminal
&lt;!--
| location =  89 East [[42nd Street (Manhattan)|42nd Street]] at [[Park Avenue (Manhattan)|Park Avenue]], [[New York City]]
| coordinates = {{coord|40|45|10.08|N|73|58|35.48|W|region:US-NY_type:railwaystation|display=inline,title}}
| locmapin = United States Manhattan#New York City#New York#USA
--&gt;
| area =
| built = 1903
| architect = [[Reed and Stem]];&lt;br /&gt;[[Warren and Wetmore]]
| architecture = [[Beaux-Arts architecture|Beaux-Arts]]
| designated_nrhp_type = December 8, 1976&lt;ref name=&quot;nhlsum&quot; /&gt;
| added = January 17, 1975&lt;br /&gt;August 11, 1983 (increase)&lt;ref name=&quot;nris&quot;&gt;{{NRISref|2007a}}&lt;/ref&gt;
| refnum = 75001206&lt;br /&gt;83001726 (increase)
| visitation_num =
| visitation_year =
| mpsub=
| governing_body = [[Metropolitan Transportation Authority]]
| designated_other2_name = NYC Landmark
| designated_other2_date = August 2, 1967
| designated_other2_abbr = NYCL
| designated_other2_link = New York City Landmarks Preservation Commission
| designated_other2_number =
| designated_other2_color = #FFE978
}}
| map_type = USA New York City#USA New York#USA
| baggage_check=
}}
'''ഗ്രാൻഡ് സെന്ട്രൽ ടെർമിനൽ''' യു. എസിലെ [[ന്യൂയോർക്ക്|ന്യൂയോർക്ക്]] സിറ്റിയിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. 1903-ൽ നിർമ്മിച്ച ഈ റെയിൽവേസ്റ്റേഷന് 44 പ്ലാറ്റുഫോമുകളാണുള്ളത്. പ്ലാറ്റുഫോമുകളുടെ എണ്ണത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ റെയിൽവേസ്റ്റേഷൻ എന്ന ബഹുമതി ഇതിനുണ്ട്.  മെട്രോ-നോർത്ത് റെയിൽവേയിൽ [[Westchester County, New York|ന്യൂയോർക്കിലെ വെസ്റ്റ്ചെസ്റ്റർ]] , [[Putnam County, New York|പുട്ട്നം]] , [[Dutchess County, New York|ഡച്ചെസ് കൗണ്ടികൾ]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്നവർക്ക് ടെർമിനൽ സേവനമനുഷ്ഠിക്കുന്നു. ആംട്രാക്ക് കണക്ഷനുകൾ വഴി ഗ്രാൻഡ് സെന്ട്രൽ [[Adirondack (train)|അഡിരോൺഡാക്ക്]] , [[Empire Service|എമ്പയർ സർവീസ്]] , [[Ethan Allen Express|എത്താൻ അല്ലെൻ എക്സ്പ്രസ്]] , [[Maple Leaf (train)|മാപ്പിൾ ലീഫ്]] സേവനങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. ഗ്രാൻഡ് സെൻട്രൽ-42nd സ്ട്രീറ്റിലെ ന്യൂയോർക്ക് സിറ്റി സബ്വേയിലെ ടെർമിനലിൽ ഒരു കണക്ഷനും ഉൾപ്പെടുന്നു.

ഗ്രാൻഡ് സെൻട്രൽ ടെർമിനലിന്റെ വിദഗ്ദ്ധ വാസ്തുവിദ്യയും ഇന്റീരിയർ ഡിസൈനും അതിനെ പല ദേശീയ പുരസ്കാരങ്ങളും നേടിയിട്ടുണ്ട് . 2013 ൽ 21.9 മില്യൺ സന്ദർശകരാണ് റെയിൽവേ, മെട്രോ യാത്രക്കാർ ഒഴികെയുള്ളത്. 

അമേരിക്കൻ ദീർഘദൂര യാത്രക്കാർക്ക് വേണ്ടി [[New York Central Railroad|ന്യൂയോർക്ക് സെൻട്രൽ റെയിൽറോഡ്]] ഗ്രാൻഡ് സെൻട്രൽ ടെർമിനൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു. 1991 വരെ ടെർമിനൽ [[Amtrak|അംട്രാക്കും]] സേവനം അനുഷ്ടിച്ചിരുന്നു. [[Empire Connection|എംപയർ സംവിധാനത്തിന്റെ]] കണക്ഷൻ പൂർത്തിയായതിനുശേഷം അടുത്തുള്ള [[Pennsylvania Station (New York City)|പെൻസിൽവാനിയ സ്റ്റേഷനിൽ]] സേവനം ഏറ്റെടുത്തു. 2017 വേനൽക്കാലത്ത്, ലിമിറ്റഡ് അംട്രാക്കും സേവനം നടത്തിയിരുന്നു. 2018 , പെൻ സ്റ്റേഷൻ നിർമ്മാണം നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനാൽ  ന്യൂ യോർക്ക് അംട്രാക്ക് സർവീസ് നടത്തിയിരുന്നു. [[Long Island Rail Road |ലോംഗ് ഐലൻഡിൽ റെയിൽറോഡ്]] ടെർമിനലിലേക്ക് കൊണ്ടുവരാൻ [[East Side Access|ഈസ്റ്റ് സൈഡ് ആക്സസ്]]  പദ്ധതി ആരംഭിച്ചു.

ഗ്രാന്റ് സെൻട്രൽ 48 ഏക്കർ (19 ഹെക്ടർ) സ്ഥലത്തിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ലോകത്തിലെ മറ്റേതൊരു റെയിൽറോഡ് സ്റ്റേഷനെക്കാളും ഇതിന് 44 പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളുണ്ട്. പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ ഭൂമിയ്ക്ക് താഴെയായി 30 ട്രാക്കുകളും ഉപരിതലത്തിൽ 26 എണ്ണം ഉള്ളതിൽ, പാസഞ്ചർ സർവ്വീസിനായി  43 ട്രാക്കുകൾ മാത്രമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിലൂടെയും ട്രെയിൻ യാർഡുകളിലൂടെയും ട്രാക്കുകളുടെ എണ്ണം 100 കവിയുന്നു. ഇവയെല്ലാം പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കാത്തതും എന്നാൽ റെയിൽ യാർഡിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഗ്രാന്റ് സെൻട്രൽ ടെർമിനൽ [[Metropolitan Transportation Authority|മെട്രോപോളിറ്റൻ ട്രാൻസ്പോർട്ട് അതോറിറ്റിയുടെ]]  ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതല്ല. എന്നാൽ മിഡ്ടൗൺ ടി.ഡി.ആർ വെഞ്ചറസ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടേതാണ്. 
[[File:Image-Grand central Station Outside Night 2.jpg|left|thumb|[[42nd Street (Manhattan)|42nd Street]] exterior at night]]
[[File:Grand Central Terminal - Upper Level Diagram 1939.jpg|left|thumb|Floorplan of the main level of the terminal (1939)]]
[[File:Grand Central Terminal inside.jpg|thumb|left|Main Concourse]]
[[File:USA-NYC-Grand Central Terminal5.JPG|thumb|left|Ticket windows]]
[[File:Redstone in Grand Central.jpg|thumb|right|upright=0.85|The [[Redstone (rocket)|Redstone missile]] in 1957]]
[[File:Oyster Bar ceiling west jeh.jpg|thumb|left|The [[Grand Central Oyster Bar &amp; Restaurant|Oyster Bar]], Grand Central's oldest business]]
[[File:PostcardNewYorkNYEntranceToSubwayGrandCentral1912.jpg|thumb|left|Ramp to the subway, 1912]]
{{Main|Grand Central – 42nd Street (New York City Subway)}}
[[File:Gct.ogg|thumb|thumbtime=1:20|right|Architectural tour of Grand Central Terminal]]
[[File:1880 Grand Central.jpg|thumb|right|Looking out the north end of the [[Park Avenue Tunnel (roadway)|Murray Hill Tunnel]] toward the original Grand Central Depot in 1880. The two larger portals on the right allowed some [[horsecar]]s to continue further downtown.]]
[[File:Grand Central Station, New York c. 1902.tif|alt=Postcard of Grand Central Station, c. 1902|thumb|left|Grand Central Station, c. 1902]]
[[File:Grand Central Depot exterior.jpg|thumb|left|The exterior of Grand Central Station, c. 1904]]
[[File:Grand Central Station interior.jpg|thumb|left|The interior of Grand Central Station, c. 1904]]
[[File:GrandCentralTerminal1907.jpg|thumb|right|upright|Excavation for new Grand Central Terminal, September 1907]]
[[File:NYCHRRR 1913 Bond.png|thumb|right|upright|New York Central &amp; Hudson River RR 4 1/2% Refunding &amp; Improvement Bond Series A, prominently featuring the then-new Grand Central Terminal.]]
[[File:Grand Central Terminal Station, New York City - R-41093.jpg|thumb|right|Postcard of Grand Central Terminal, c. 1915]]
[[File:Grand Central Terminal - Sectional View 1939.jpg|thumb|right|&quot;Grand Central Terminal&quot; from ''&quot;The Gateway to a Continent: Grand Central Zone&quot;'' (1939)]]
[[File:Gcag-medal-1922-small.jpg|thumb|left|Medals commemorating the Grand Central Art Galleries' foundation]]
[[File:Grand Central Terminal MetLife Building Park Ave viaduct Summer Streets.jpg|thumb|right|The [[MetLife Building]] was completed in 1963 above Grand Central Terminal.]]
[[File:Grand Central-02.jpg|thumb|Lower Concourse]]
[[File:USA-NYC-Grand Central Terminal Clock.jpg|thumb|right|Grand Central Terminal Clock]]
[[File:Grand Central-01.jpg|thumb|right|Ramp to the Lower Concourse]]
[[File:GCT colonnade jeh.JPG|thumb|right|Colonnade]]
== അവലംബം==
{{reflist}}

== പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

* {{official website}}
* [http://as0.mta.info/mnr/stations/station_detail.cfm?key=1 Grand Central Terminal station listing] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20031206050541/http://as0.mta.info/mnr/stations/station_detail.cfm?key=1 |date=2003-12-06 }}</text>
      <sha1>bfqn8vzgzifmfizkbybyb8yd12lp0li</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടി. ശോഭീന്ദ്രൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>413695</id>
    <revision>
      <id>4616604</id>
      <parentid>4520769</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T03:17:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616604</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8050" sha1="7agfiyfblnny7i5vr6jtdrf961z1k9d" xml:space="preserve">{{PU|T. Shobbeendran}}

[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയിൽ]] നിന്നുള്ള പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകനാണ് '''''ശോഭീന്ദ്രൻ മാഷ്''''' എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന '''പ്രൊഫ. ടി. ശോഭീന്ദ്രൻ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/videos/specials/life-of-environmentalist-professor-shobindran-1.4807787|title=തെളിനീരൊഴുകി കനോലി കനാലും, കല്ലായ് പുഴയും; കോവിഡ്‌ കാലത്തെ പരിസ്ഥിതി ദിനത്തിൽ ശോഭീന്ദ്രൻ മാഷ്|access-date=2021-12-13|language=en|archive-date=2021-12-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20211213112224/https://www.mathrubhumi.com/videos/specials/life-of-environmentalist-professor-shobindran-1.4807787|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; സംസ്ഥാനത്തെ വിവിധ പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണ പരിപാടികളിലെ സജീവ സാന്നിദ്ധ്യമായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/kerala/environmental-activist-prof-t-shobheendran-kozhikode-passes-away-ak-631264.html|title=പ്രശസ്ത പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകൻ പ്രൊഫ. ടി. ശോഭീന്ദ്രൻ അന്തരിച്ചു|access-date=2024-10-14|date=2023-10-13|language=ml|archive-date=2023-10-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20231014114529/https://malayalam.news18.com/news/kerala/environmental-activist-prof-t-shobheendran-kozhikode-passes-away-ak-631264.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; പരിസ്ഥിതിയോട് ചേർന്ന് ജീവിച്ച ശോഭീന്ദ്രൻറെ വസ്ത്രധാരണവും വ്യത്യസ്തമായിരുന്നു. പച്ച പാൻറും പച്ച ഷർട്ടും പച്ച തൊപ്പിയുമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻറെ സ്ഥിരം വേഷം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/kerala-news/renowned-environmentalist-professor-t-shobindran-passes-away-s2fhuq|title=പ്രമുഖ പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകൻ പ്രൊഫ. ടി. ശോഭീന്ദ്രൻ അന്തരിച്ചു|access-date=2024-10-14|last=jinu.narayanan|language=ml}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thefourthnews.in/news/keralam/famous-environmental-activist-prof-shobeendran-passed-away|title=പച്ചപ്പാന്റ്, പച്ചക്കുപ്പായം, പച്ചത്തൊപ്പി; വിടചൊല്ലിയത് അടിമുടി പച്ചയായ ശോഭീന്ദ്രൻ മാഷെന്ന പ്രകൃതിസ്നേഹി|access-date=2024-10-14|last=ഡെസ്ക്|first=വെബ്|date=2023-10-13|language=ml|archive-date=2023-10-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20231013045138/https://www.thefourthnews.in/news/keralam/famous-environmental-activist-prof-shobeendran-passed-away|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
[[File:T Shobeendran.jpg|thumb|right|ശോഭീന്ദ്രൻ, ഷുക്കൂർ പെടയങ്ങോടിന്റെ വരാന്തച്ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കാൻ വന്നപ്പോൾ]]	
കോഴിക്കോട് [[സാമൂതിരി ഗുരുവായൂരപ്പൻ കോളേജ്|ഗുരുവായൂരപ്പൻ കോളേജിൽ]]  അധ്യാപകനായിരുന്നു. അമ്മ അറിയാൻ, ഷട്ടർ തുടങ്ങിയ സിനിമകളിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[ഷട്ടർ (ചലച്ചിത്രം)|ഷട്ടർ]] (2013), [[അമ്മ അറിയാൻ]] (1986) , കൂറ (2021), ജോൺ (2023) &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/cinema/koora-official-trailer-keerthi-aanand-varthik/967852|title=സസ്പെൻസ് ത്രില്ലർ കൂറ സപ്തംബർ ഒൻപതിന് ഒ.ടി.ടിയിൽ|access-date=2021-12-13|language=ml|archive-date=2021-12-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20211213112704/https://www.deshabhimani.com/cinema/koora-official-trailer-keerthi-aanand-varthik/967852|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; എന്നീ ചലച്ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു. 
സുനിൽ വിശ്വചൈതന്യയുടെ ''അരക്കിറുക്കൻ'' എന്ന സിനിമയിൽ അഭിനയിച്ചു. കോഴിക്കോട്ടുനിന്ന് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച 'വിപ്ലവം' ദിനപത്രത്തിന്റെ സബ് എഡിറ്ററായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. കേരള സ്റ്റേറ്റ് ഫോറസ്റ്റ് ആൻഡ് വൈൽഡ് ലൈഫ് ബോർഡ് അംഗം, കാവ് സംരക്ഷണ വിദഗ്ധ സമിതി അംഗം, പ്രകൃതി സംരക്ഷണ ഏകോപന സമിതി കോ ഓർഡിനേറ്റർ, ഗ്രീൻ കമ്യൂണിറ്റി കോ ഓർഡിനേറ്റർ എന്നീ നിലകളിൽലും  പ്രവർത്തിച്ചു. 2023 ഒക്ടോബർ 13 ന് അന്തരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mediaoneonline.com/kerala/environmentalist-professor-t-shobeendran-passes-away-233554|title=പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകൻ പ്രൊഫ. ടി ശോഭീന്ദ്രൻ അന്തരിച്ചു|access-date=2024-10-14|last=Desk|first=Web|date=2023-10-13|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
ടി. ശോഭീന്ദ്രൻ സഹയാത്രി പുരസ്‌കാരം, ഇന്ദിരാ പ്രിയദർശിനി വൃക്ഷമിത്ര അവാർഡ് എന്നിവ നേടിയിട്ടുണ്ട്. ശോഭീന്ദ്രന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി പ്രൊഫ. ശോഭീന്ദ്രൻ ഹരിത കലാലയ പുരസ്ക്കാരം ഏർപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.suprabhaatham.com/details/410032?link=haritha-smrithi-mandapam-Prof-Shobhendran-trust|title=പ്രൊഫ. ശോഭീന്ദ്രന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി ഹരിത സ്മൃതി തീരം|access-date=2024-10-14|language=ml}}&lt;/ref&gt; പ്രഥമ ഗ്രീൻ ട്രസ്റ്റ് പുരസ്‌കാരം കോഴിക്കോട് പ്രൊവിഡൻസ് വിമെൻസ് കോളേജിന് നൽകി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=1402503&amp;u=local-news-kozhikode|title=പ്രൊഫ. ശോഭീന്ദ്രന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി പ്രകൃതി സൗഹൃദപാർക്ക് നിർമ്മിക്കും: മേയ‌ർ|access-date=2024-10-14|last=Daily|first=Keralakaumudi|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;
{{reflist}}

== പുറം കണ്ണികൾ ==
https://www.m3db.com/artists/56372

http://www.mathrubhumi.com/amp/print-edition/kerala/thiroor-1.2495529{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[[വർഗ്ഗം:പരിസ്ഥിതി ശാസ്ത്രജ്ഞർ]]</text>
      <sha1>7agfiyfblnny7i5vr6jtdrf961z1k9d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗാൽ ഗാഡോട്ട്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>413715</id>
    <revision>
      <id>4616577</id>
      <parentid>4099425</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:42:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dostojewskij</username>
        <id>61308</id>
      </contributor>
      <comment>വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 30-ന് ജനിച്ചവർ</comment>
      <origin>4616577</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9318" sha1="rea8asiqm64qu58ulpq1xd7vnuc28qv" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ഗാൽ ഗാഡോട്ട്
| image              = Gal_Gadot_2016_lighting_corrected.jpg
| caption            = ഗാൽ ഗാഡോട്ട്, ജൂലൈ 2016
| birth_name         = 
| birth_date         = {{Birth date and age|1985|04|30|df=y}}
| birth_place        = പെറ്റ തിക്‌വാ, ഇസ്രയേൽ
| citizenship        = ഇസ്രയേലി
| alma_mater         = ഐഡിസി ഹെർസിലിയ
| occupation         = {{flatlist|
* അഭിനേത്രി
* മോഡൽ}}
| height             = {{convert|5|ft|10|in|cm|order=flip|abbr=on}}&lt;ref name=Ynet&gt;{{cite news |first=Sivan | last=Kadmi |date=1 April 2010 |url=http://www.ynet.co.il/articles/0,7340,L-3868197,00.html |title=גל גדות |trans-title=Gal Gadot |language=he |publisher=[[Ynet]]}}&lt;/ref&gt;
| years_active       = 2004–present
| spouse             = യാരൺ വർസാനോ
| children           = 2
| awards             = മിസ്സ് ഇസ്രയേൽ, 2004
| website            = {{URL|galgadot.com/}}
}}
ഒരു [[ഇസ്രയേൽ|ഇസ്രയേലി]] അഭിനേത്രിയും മോഡലും ആണ് ഗാൽ ഗാഡോട്ട്-വർസാനോ ഇംഗ്ലിഷ്: Gal Gadot.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://pplus.ynet.co.il/articles/0,7340,L-4886627,00.html |title=גל גדות על פרשת אופק בוכריס: &quot;איפה הצדק?&quot; |publisher=}}&lt;/ref&gt; (ഹീബ്രു: גל גדות; ജനനം: 30 ഏപ്രിൽ 1985). ഫാസ്റ്റ് ആൻഡ് ദ ഫ്യൂരിയസ് ചലച്ചിത്രപരമ്പരയിലെ മൂന്ന് ചിത്രങ്ങളിൽ ഗിസൽ യാഷർ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ബാറ്റ്മാൻ വേഴ്സസ് സൂപ്പർമാൻ: ഡോൺ ഓഫ് ജസ്റ്റിസ് (2016),  വണ്ടർ വുമൺ(2017), ജസ്റ്റിസ് ലീഗ് (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ [[വണ്ടർ വുമൺ]] എന്ന അമാനുഷിക സ്ത്രീ കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചതോടെ ലോകപ്രശസ്തയായി&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.youtube.com/watch?v=208qNSQTyE4 |title=Wonder Woman: Gal Gadot and Chris Pine |first= |last=IMAX |date=15 May 2017 |publisher= |via=YouTube}}&lt;/ref&gt;. 
==ആദ്യകാലജീവിതം==
ഗാഡോട്ട്  ജനിച്ചതും വളർന്നതും ഇസ്രായേലിൽ ആണ്. 18 വയസ്സായപ്പോൾ മിസ്സ് ഇസ്രയേൽ 2004-ൽ കിരീടമണിഞ്ഞിരുന്നു. തുടർന്ന് 2004-ലെ മിസ്സ് യൂണിവേഴ്സ് മൽസരത്തിലും പങ്കെടുത്തു.  ഇസ്രായേൽ പ്രതിരോധ സേനയിൽ രണ്ട് വർഷത്തോളം ആയോധനകലയുടെ പരിശീലകയായി സേവനം അനുഷ്ടിച്ചു&lt;ref name=&quot;glamour.com&quot;&gt;{{cite news |url=http://www.glamour.com/entertainment/blogs/obsessed/2016/03/gal-gadot-wonder-woman-cover-interview |title=Gal Gadot is Wonder Woman: 'She is Not Relying on a Man, and She's Not There Because of a Love Story |work=[[Glamour.com|Glamour]] |date=March 2016}}&lt;/ref&gt;. ഐഡിസി ഹെർസിലിയ കോളേജിൽ പഠിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കെ മോഡലിങ്ങും അഭിനയവും തിരഞ്ഞെടുത്തു&lt;ref name=&quot;Gal Gadot Kicks Ass&quot;&gt;{{cite web |last1=Weaver |first1=Caity |title=Gal Gadot Kicks Ass |url=https://www.gq.com/story/the-gal-gadot-next-door-profile |publisher=GQ Magazine |accessdate=15 November 2017}}&lt;/ref&gt;.

[[ജാഗ്വാർ]] കാറുകളടക്കം പല പ്രമുഖ ബ്രാൻഡുകളുടെയും മോഡൽ ആയിരുന്നു ഗാഡോട്ട്. കോസ്മോപൊളിറ്റൻ, ഗ്ലാമർ, ബ്രൈഡ് മാഗസിൻ, എന്റർടെയ്ൻമെന്റ് വീക്ക്ലി, യുഎംഎം, ക്ലിയോ, ഫാഷൻ, ലൂസിയർ, എഫ്എച്ച്എം തുടങ്ങിയ ആനുകാലിക പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളുടെ മുഖചിത്രമായിട്ടുണ്ട്. 2012 ഏപ്രിലിൽ, 'ശാലോം ലൈഫ്' മാസിക പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും സമർത്ഥരായ 50  ജൂത യുവതികളിൽ അഞ്ചാം സ്ഥാനത്തെത്തിയിരുന്നു.

==അഭിനയരംഗത്ത്==
2008-ൽ ബുബോട്ട് എന്ന ഇസ്രയേലി ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചു.തുടർന്ന്  ദ ഫാസ്റ്റ് ആൻഡ് ദ ഫ്യൂരിയസ് ചലച്ചിത്രപരമ്പരയിലെ മൂന്ന് ചിത്രങ്ങളിൽ ഗിസൽ യാഷർ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചു. ഇതിലെ സാഹസികരംഗങ്ങൾ ഗാഡോട്ട് ഡ്യൂപ്പില്ലാതെ സ്വയം ചെയ്യുകയാണുണ്ടായത്&lt;ref name=JewishJournal&gt;Wilson, Simone (4 December 2013). [http://jewishjournal.com/culture/religion/125157/ &quot;Gal Gadot is Wonder Woman: Israeli badass takes on the boys in 'Batman vs. Superman'&quot;]. ''The Jewish Journal of Greater Los Angeles''.&lt;/ref&gt;. 2010-ൽ  '' ഡേറ്റ് നൈറ്റ്]'',  '' നൈറ്റ് ആൻഡ് ഡേ'' എന്നീ ആക്ഷൻ-കോമഡി ചിത്രങ്ങളിൽ ചെറിയ വേഷങ്ങൾ ചെയ്തു&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.juf.org/celebrities/celebrity.aspx?id=59980 |title=JUF : Teens : Celebrities : Gal Gadot |publisher=JUF |accessdate=4 January 2014}}&lt;/ref&gt;. 2016 ൽ, ജ്രിമിനൽ-ത്രില്ലർ ട്രിപ്പിൾ 9 ൽ കേറ്റ് വിൻസ്ലെറ്റ്, ആരോൺ പോൾ എന്നിവരോടൊപ്പം അഭിനയിച്ചിരുന്നു. 2016 ൽ, ജോൺ ഹിൽക്കോട്ടിന്റെ ട്രിപ്പിൾ 9 എന്ന ക്രൈം-ത്രില്ലർ ചിത്രത്തിൽ കേറ്റ് വിൻസ്ലെറ്റ്, ആരോൺ പോൾ എന്നിവരോടൊപ്പം അഭിനയിച്ചിരുന്നു. ആ വർഷം തന്നെ 'ക്രിമിനൽ' എന്ന സിനിമയിൽ റയാൻ റെയ്നോൾഡ്സിന്റെ കഥാപാത്രത്തിന്റെ ഭാര്യയായി അഭിനയിച്ചു. ബാറ്റ്മാൻ വേഴ്സസ് സൂപ്പർമാൻ: ഡോൺ ഓഫ് ജസ്റ്റിസ് (2016), വണ്ടർ വുമൺ(2017) , ജസ്റ്റിസ് ലീഗ് (2017 ) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ വണ്ടർ വുമൺ എന്ന കഥാപാത്രമായി അഭിനയിച്ചു. 2017-ൽ അക്കാഡമി ഓഫ് മോഷൻ പിക്ചർ ആർട്ട്സ് ആൻഡ് സയൻസിൽ അംഗമായി. 
==വ്യക്തിജീവിതം==
ഗാൽ ഗാഡോട്ട് 2008 ൽ ഇസ്രയേലി റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ് ഡെവലപ്പർ യാറോൺ വർസാനോയെ  വിവാഹം കഴിച്ചു&lt;ref&gt;{{cite web|last=Vilkomerson|first=Sara|title=Gal Gadot Is Wonder Woman: &quot;She Is Not Relying on a Man, and She's Not There Because of a Love Story&quot;|url=https://www.glamour.com/story/gal-gadot-wonder-woman-cover-interview|website=[[Glamour (magazine)|''Glamour'']]|accessdate=18 January 2018|language=en}}&lt;/ref&gt;. ഇവർക്കു രണ്ടു പെൺമക്കളുണ്ട്&lt;ref&gt;{{cite web |author=Wonderwall.com Editors 2:36&amp;nbsp;pm PDT, 26 July 2016 |url=http://www.wonderwall.com/entertainment/movies/gal-gadot-wonder-woman-10-things-to-know-about-batman-v-superman-star-33936.gallery?photoId=180351 |title=Gal Gadot daughter Alma Varsano – Gal Gadot Wonder Woman things to know &amp;#124; Gallery |publisher=Wonderwall.com |date=26 July 2016 |accessdate=22 October 2016}}&lt;/ref&gt;. 
==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{commons category}}
* {{Official website}}
* {{IMDb name|2933757}}

[[വർഗ്ഗം:1985-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 30-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇസ്രയേലി ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]</text>
      <sha1>rea8asiqm64qu58ulpq1xd7vnuc28qv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തസൂക്കു ഹോൻജോ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>445264</id>
    <revision>
      <id>4616663</id>
      <parentid>4570348</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:44:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616663</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18823" sha1="9t15k7doofdrond49e3kncgvuitrc2m" xml:space="preserve">{{Infobox scientist
|name              = തസൂക്കു ഹോൻജോ
|image             = Tasuku Honjo 201311.jpg
|native_name       = 本庶 佑
|native_name_lang  = ജ
|birth_date        = {{birth date and age|1942|1|27|df=y}}
|birth_place       = [[Kyoto]], [[Empire of Japan|Japan]]
|death_date        = 
|death_place       = 
|education         = [[Kyoto University]] {{small|([[Bachelor of Science|BS]], [[Doctor of Medicine|MD]], [[Doctor of Philosophy|PhD]])}}
|known_for         = [[Immunoglobulin class switching|Class switch recombination]]&lt;br&gt;[[Interleukin 4|IL-4]], [[Interleukin 5|IL-5]], [[Activation-induced cytidine deaminase|AID]]&lt;br&gt;[[Cancer immunotherapy]]&lt;br&gt;[[Programmed cell death protein 1|PD-1]]
|awards            = [[Imperial Prize of the Japan Academy|Imperial Prize]] {{small|(1996)}}&lt;br&gt;[[Robert Koch Prize|Koch Prize]] {{small|(2012)}}&lt;br&gt;[[Order of Culture]] {{small|(2013)}}&lt;br&gt;[[Tang Prize]] {{small|(2014)}}&lt;br&gt;[[Kyoto Prize]] {{small|(2016)}}&lt;br&gt;[[Warren Alpert Foundation Prize|Alpert Prize]] {{small|(2017)}}&lt;br&gt;[[Nobel Prize in Physiology or Medicine]] {{small|(2018)}}
|fields            = [[Molecular Immunology]]
|workplaces        = [[Kyoto University]]
|doctoral_advisor  = [[Yasutomi Nishizuka]]&lt;br&gt;[[Osamu Hayaishi]]
}}
ഡെത്ത് പ്രോട്ടീൻ 1 എന്ന പ്രോഗ്രാമഡ് സെല്ലിന്റെ കണ്ടുപിടിത്തത്തിന് 2018 മെഡിസിനിൽ നൊബേൽ നേടിയ&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Induced expression of PD-1, a novel member of the immunoglobulin gene superfamily, upon programmed cell death.|url=https://archive.org/details/sim_embo-journal_1992-11_11_11/page/3887|last=Ishida|first=Y.|last2=Agata|first2=Y.|journal=The EMBO Journal|publisher=Wiley|issue=11|doi=10.1002/j.1460-2075.1992.tb05481.x|year=1992|volume=11|pages=3887–3895|issn=0261-4189|pmc=556898|pmid=1396582|last3=Shibahara|first3=K.|last4=Honjo|first4=T.}}&lt;/ref&gt; ഒരു ജാപ്പനീസ് ഇമ്മ്യൂണോളജിസ്റ്റാണ് '''തസൂക്കു ഹോൻജോ''' ( 本庶 佑 Honjo Tasuku, 1942 ജനുവരി 27 -ന് ജനനം).&lt;ref name=&quot;NobelFacts&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/2018/honjo/facts/|title=Tasuku Honjo – Facts – 2018|access-date=5 October 2018|date=1 October 2018|website=NobelPrize.org|publisher=Nobel Media AB}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ [[സൈറ്റോകൈൻ|സൈറ്റോക്കീനുകളുടെ]] തന്മാത്ര ഘടനകളെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനവും ശ്രദ്ധേയമാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite journal|url=https://academic.oup.com/intimm/article/22/5/341/731160|title=The study of cytokines by Japanese researchers: a historical perspective|last=Kumanogoh|first=Atsushi|last2=Ogata|first2=Masato|date=2010-03-25|journal=International Immunology|accessdate=2018-10-01|issue=5|doi=10.1093/intimm/dxq022|volume=22|pages=341–345|issn=0953-8178|pmid=20338911}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ ക്ലാസ്സ് സ്വിച്ച് റികോമ്പിനേഷൻ, സോമാറ്റിക് ഹൈപ്പർമ്യൂട്ടേഷൻ എന്നിവയ്ക്ക് അടിസ്ഥാനമായ  ആക്റ്റിവേഷൻ-ഇൻഡ്യൂസ്ഡ് സൈറ്റിറ്റിൻ ഡിയാമിനേസിന്റെ (എഐഡി) കണ്ടുപിടിത്തവും ശ്രദ്ധേയമാണ്. 

== അവലോകനം ==
നാഷ്മൽ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസെസിൽ ഫോറിൻ അസോസിയേറ്റായി ഇലക്റ്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടു, 2001 -ൽ അമേരിക്കയിൽ ജെർമൻ അക്കാദമി ഓഫ് നാച്ച്വറൽ സയന്റിസ്റ്റ്സ് ലിയോപോൾഡിന യിൽ ഒരംഗമായും, 2005 -ൽ ജപ്പാൻ അക്കാദമിയിലും ഒരംഗമായും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു

2018 -ൽ [[വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനം|മെഡിസിനിനുള്ള നൊബേൽ]]  [[ജെയിംസ് പി ആലിസൺ|ജെയിംസ് പി ആലിസണുമായി]] പങ്കിട്ടു.&lt;ref name=&quot;TGUK&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/science/2018/oct/01/james-p-allison-and-tasuku-honjo-win-nobel-prize-for-medicine|title=James P Allison and Tasuku Honjo win Nobel prize for medicine|access-date=1 October 2018|last=Hannah|first=Devlin|publisher=The Guardian}}&lt;/ref&gt; ഇവർ രണ്ടാളും ബയോഫാർമെട്ടികൽ സയൻസിൽ  അതേ നേട്ടത്തിന് 2014 [[ടാങ് സമ്മാനം|ടാങ് പ്രൈസ്]] നേടി.&lt;ref name=&quot;TP&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.tang-prize.org/en/owner.php?cat=11&amp;y=2|title=2014 Tang Prize in Biopharmaceutical Science|access-date=2016-06-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20171020051653/http://www.tang-prize.org/en/owner.php?cat=11&amp;y=2|archive-date=2017-10-20|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

== ജീവിതം ==
[[പ്രമാണം:Tasuku Honjo 201810.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|279x279ബിന്ദു|തസുക്കു ഹോൻജോ]]
ക്യോട്ടോ യിലാണ് ഹോൻജോ ജനിച്ചത്. 1996 -ൽ [[ക്യോട്ടോ യൂണിവേഴ്സിറ്റി|ക്യോട്ടോ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ]] ഫാക്ക്വൽട്ടി ഓഫ് മെഡിസനിൽ നിന്ന് എംഡി ഡിഗ്രി പൂർത്തിയാക്കി. അവിടെവച്ചുതന്നെയാണ് 1975 -ൽ യസുത്തോമി നിഷിസൂക്ക , ഒസാമു ഹയായിഷി എന്നിവർക്ക് കീഴിൽ  മെഡിക്കൻ കെമിസ്റ്റ്രിക്ക് [[ഡോക്ടറേറ്റ്|പിഎച്ച്ഡി]] ഡിഗ്രി നേടിയത്.&lt;ref name=&quot;JBIO&quot;&gt;&quot;{{Cite web|url=http://www.brh.co.jp/s_library/j_site/scientistweb/no37/|title=免疫のしくみに魅せられて－何ごとにも主体的に挑む|language=ja}}&lt;/ref&gt; 

1971 മുതൽ 1973 വരെ കാർനേജി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂഷൻ ഓഫ് വാഷിങ്ടണിലെ എംബ്രയോളജി ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റിലെ ഒരു സഹപാഠിയെ ഹോൻജോ സന്ദർശിക്കുകയായിരുന്നു. ശേഷം മരിയലാൻഡ്, ബെത്തെസ്ഡ യിലെ യു.എസ്. നാഷ്ണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്സ് ഓഫ് ഹെൽത്തിലേക്ക് മാറി. അവിടെവച്ചാണ് നാഷ്ണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ചൈൽഡ് ആന്റ് ഹ്യൂമൻ ഡെവലപ്പ്മെന്റിൽ ഇമ്മ്യൂൺ റെസ്പോൺസസിനുവേണ്ടി ജെനറ്റിക് ബേസിസ് പഠിക്കാൻ തുടങ്ങിയത്. 1973 മുതൽ 1977 വരെ അദ്ദേഹം അവിടെയുണ്ടായിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് യൂണിവോഴ്സിറ്റി ഓഫ് ടോക്കിയോയിലെ അസിസ്റ്റന്റ് പ്രൊഫസറുമായിരുന്നു, അത് 1974 മുതൽ 1979 വരെ കാലഘട്ടത്തായിരുന്നു; 1979 മുതൽ 1984 വരെ ഒസാക്ക യൂണിവേഴ്സിറ്റി സ്ക്കൂൾ ഓഫ് മെഡിസിനിൽ ജെനറ്റിക്സ് ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റിൽ പ്രൊഫസറും, 1984 മുതൽ 2005 വരെ ക്യോട്ടോ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഫാക്ക്വൽട്ടി ഓഫ് മെഡിസിനിലെ മെഡിക്കൽ ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റിലെ പ്രൊഫസറുമായിരുന്നു. 2005 തൊട്ട് [[ക്യോട്ടോ യൂണിവേഴ്സിറ്റി]] ഫാക്ക്വൽട്ടി ഓഫ് മെഡിസിനിൽ ഇമ്മ്യൂണോളജി, ജിനോമിക് മെഡിസിൻ ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റുകളിൽ പ്രൊഫസറായി.&lt;ref name=&quot;JBIO&quot;/&gt; 2012 മുതൽ 2017 വരെ ഷിസുഓക്കോ പ്രീഫെക്ച്വർ പബ്ലിക് യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോർപ്പറേഷന്റെ പ്രസിഡന്റുംകൂടിയായിരുന്നു ഹോൻജോ.

[[ജാപ്പനീസ്]] സൊസൈറ്റി ഫോർ ഇമ്മ്യൂണോളജി യിലെ അംഗവും, 1999 മുതൽ 2000 വരെ അതിന്റെ പ്രസിഡന്റായും നിലകൊണ്ടിരുന്നു. അമേരിക്കൻ അസോസിയേഷൻ ഓഫ് ഇമ്മ്യൂണോളജിസ്റ്റിലെ ഒരു പ്രധാന അംഗം കൂടിയാണദ്ദേഹം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.aai.org/About/Allison-Honjo-Awarded-2018-Nobel-Prize|title=AAI Members Awarded the 2018 Nobel Prizein Physiology or Medicine|access-date=October 4, 2018|publisher=The American Association of Immunologists}}&lt;/ref&gt; 2017 -ൽ ക്യോട്ടോ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഫോർ അഡ്വാൻസെഡ് സ്റ്റഡി (കെഐയുഎഎസ്) -ന്റെ ഡെപ്പ്യൂട്ടി ഡയറക്ടർ ജെനറലും, ഡിസ്റ്റിങ്ക്യൂഷ്ഡ് പ്രൊഫസറുമായി.

== സംഭാവനകൾ ==
[[പ്രമാണം:11_Hegasy_CTLA4_PD1_Immunotherapy.png|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|200x200ബിന്ദു|നെഗറ്റീവ് ഇമ്മ്യൂൺ റെഗുലേഷന്റെ ഇൻഹിബിഷനിലൂടെ കാൻസർ തെറാപ്പി. ]]
ക്ലാസ്സ് സ്വിച്ച് റീകോമ്പിനേഷന്റെ അടിസ്ഥാന ഫ്രെയിംവർക്ക് കണ്ടുപിടിച്ചത് ഹോൻജോ ആയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;koch&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.robert-koch-stiftung.de/index.php?article_id=90&amp;clang=1|title=Robert Koch Stiftung - Christine Goffinet|website=www.robert-koch-stiftung.de|access-date=2018-10-12|archive-date=2021-05-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20210521085014/https://www.robert-koch-stiftung.de/index.php?article_id=90&amp;clang=1|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ക്ലാസ്സ് സ്വിച്ചിൽ ആന്റിബോഡി ജീൻ റീഅറേഞ്ച്മെന്റിനെ അദ്ദേഹം വിശദീകരിച്ചു. 1980 1982 കാലത്ത് അതിന്റെ ഡിഎൻഎ ഘടനയെ പരിശോധിച്ച് കൊണ്ട് അത് യാഥാർത്ഥമാണെന്ന് തെളിഞ്ഞു. &lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Organization of the constant-region gene family of the mouse immunoglobulin heavy chain|last=Shimizu|first=Akira|last2=Takahashi|first2=Naoki|journal=Cell|publisher=Elsevier BV|issue=3|doi=10.1016/0092-8674(82)90204-5|year=1982|volume=28|pages=499–506|issn=0092-8674|pmid=6804095|last3=Yaoita|first3=Yoshio|last4=Honjo|first4=Tasuku}}&lt;/ref&gt;ക്ലാസ് സ്വിച്ചിംഗിലും, IL-2 റിസെപ്റ്റർ ആൽഫ ചെയിനിലും ബന്ധപ്പെടുന്ന  IL-4 , IL-5&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Cloning of cDNA encoding the murine IgG1 induction factor by a novel strategy using SP6 promoter|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_1986-02-20_319_6055/page/640|last=Noma|first=Yoshihiko|last2=Sideras|first2=Paschalis|journal=Nature|publisher=Springer Nature|issue=6055|doi=10.1038/319640a0|year=1986|volume=319|pages=640–646|issn=0028-0836|pmid=3005865|last3=Naito|first3=Takayuki|last4=Bergstedt-Lindquist|first4=Susanne|last5=Azuma|first5=Chihiro|last6=Severinson|first6=Eva|last7=Tanabe|first7=Toshizumi|last8=Kinashi|first8=Tatsuo|last9=Matsuda|first9=Fumihiko|display-authors=5}}&lt;/ref&gt; സൈറ്റോക്കീനുകളുടെ  സിഡിഎൻഎ ക്ലോണിംഗിൽ അദ്ദേഹം വിജയിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Class Switch Recombination and Hypermutation Require Activation-Induced Cytidine Deaminase (AID), a Potential RNA Editing Enzyme|last=Muramatsu|first=Masamichi|last2=Kinoshita|first2=Kazuo|journal=Cell|publisher=Elsevier BV|issue=5|doi=10.1016/s0092-8674(00)00078-7|year=2000|volume=102|pages=553–563|issn=0092-8674|pmid=11007474|last3=Fagarasan|first3=Sidonia|last4=Yamada|first4=Shuichi|last5=Shinkai|first5=Yoichi|last6=Honjo|first6=Tasuku}}&lt;/ref&gt; 2000 -ൽ ക്ലാസ്സേ സ്വിച്ച് റീകോമ്പിനേഷൻ, സോമാറ്റിക് ഹൈപ്പർമ്യൂട്ടേഷൻ എന്നിവയിൽ  അവയുടെ പ്രാധാന്യം വ്യക്തമായി.

1992 -ൽ ഹോൻജോ ആദ്യമായി ആക്റ്റിവേറ്റ് ചെയ്യപ്പെട്ട ടി-ലിം‍ഫോസൈറ്റുകളിലെ ഒരു ഇൻഡൂസിബിൾ ജീൻ ആയ PD-1-നെ കണ്ടെത്തി. PD-1 ബ്ലോക്കേയ്ഡ് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള കാൻസർ ഇമ്മ്യൂണോതെറാപ്പി പ്രിൻസിപ്പിൾ നിലവിൽ വരുന്നതിന് ഈ കണ്ടുപിടിത്ത്ം വളരെയധികം സഹായിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ms-fund.keio.ac.jp/prize/winner/prize2016.html|title=The Keio Medical Science Prize Laureates 2016|access-date=2018-10-01|publisher=Ms-fund.keio.ac.jp|archive-date=2018-11-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20181111020206/http://www.ms-fund.keio.ac.jp/prize/winner/prize2016.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== ബഹുമതികൾ ==

* 1981 – Noguchi Hideyo-Memorial Award for Medicine
* 1981 – Asahi Prize&lt;ref name=&quot;AP&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.asahi.com/shimbun/award/asahi/english.html#1989|title=The Asahi Prize [Fiscal 1981]|access-date=1 October 2018|publisher=The Asahi Shimbun Company}}&lt;/ref&gt;
* 1984 – Kihara Prize, Genetics Society of Japan
* 1984 – Osaka Science Prize&lt;ref name=&quot;KUG&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www2.mfour.med.kyoto-u.ac.jp/en/E_CV.html|title=Tasuko Hanjo|access-date=1 October 2018|publisher=Kyoto University Graduate School of Medicine|archive-date=2018-09-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20180929015615/http://www2.mfour.med.kyoto-u.ac.jp/en/E_CV.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* 1985 – Erwin von Baelz Prize
* 1988 – Takeda Medical Prize
* 1992 – Behring-Kitasato Award
* 1993 – Uehara Prize
* 1996 – Imperial Prize of the Japan Academy&lt;ref name=&quot;TJA&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.japan-acad.go.jp/en/activities/jyusho/081to090.html|title=The Imperial Prize,Japan Academy Prize,Duke of Edinburgh Prize Recipients|access-date=1 October 2018|website=japan-acad.go.jp|publisher=The Japan Academy}}&lt;/ref&gt;
* 2000 – Person of Cultural Merit&lt;ref name=&quot;OUJ&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.osaka-u.ac.jp/en/guide/about/prize#bunkakourou|title=Person of Cultural Merit|access-date=1 October 2018|website=osaka-u.ac.jp|publisher=Osaka University}}&lt;/ref&gt;
* 2001 – Foreign Associate of U.S. National Academy of Sciences.
* 2012 – Robert Koch Prize
* 2013 – Order of Culture
* 2014 – William B. Coley Award
* 2015 – Richard V. Smalley, MD Memorial Award
* 2016 – Keio Medical Science Prize&lt;ref name=&quot;KU&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.ms-fund.keio.ac.jp/prize/winner/prize2016.html|title=The 2016 Keio Medical Science Prize Laureate|access-date=1 October 2018|website=ms-fund.keio.ac.jp|publisher=Keio University.|archive-date=2018-11-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20181111020206/http://www.ms-fund.keio.ac.jp/prize/winner/prize2016.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* 2016 – [[ഫുഡാൻ യൂണിവേഴ്സിറ്റി|Fudan-Zhongzhi Science Award]]&lt;ref name=&quot;FZA&quot;&gt;{{Cite web|url=http://fdsif.fudan.edu.cn/en/?p=338|title=2016 Fudan-Zhongzhi Science Award Announcement|access-date=1 October 2018|website=fdsif.fudan.edu.cn|publisher=Fudan Science and Innovation Forum|archive-date=2018-10-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20181019212317/http://fdsif.fudan.edu.cn/en/?p=338|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* 2016 – Thomson Reuters Citation Laureates &lt;ref name=&quot;CA&quot;&gt;{{Cite web|url=https://clarivate.com/hall-of-citation-laureates-2018/|title=Hall of Citation Laureates|access-date=1 October 2018|website=clarivate.com|publisher=Clarivate Analytics|archive-date=2018-10-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20181001142346/https://clarivate.com/hall-of-citation-laureates-2018/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* 2017 – Warren Alpert Foundation Prize&lt;ref name=&quot;WAF&quot;&gt;{{Cite web|url=https://warrenalpert.org/prize-recipients|title=Warren Alpert Foundation Prize Recipients|access-date=1 October 2018|website=warrenalpert.org|publisher=Warren Alpert Foundation.}}&lt;/ref&gt;
* 2018 – [[വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനം|Nobel Prize in Physiology or Medicine]]&lt;ref name=&quot;Nobel&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.nobelprize.org/prizes/lists/all-nobel-prizes/|title=All Nobel Prizes|access-date=3 October 2018|publisher=Nobel Foundation}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
{{reflist|30em}}
[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാന ജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ടോക്കിയോ സർവകലാശാലാദ്ധ്യാപകർ]]</text>
      <sha1>9t15k7doofdrond49e3kncgvuitrc2m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചൈനാ നാഷണൽ സ്പെയ്സ് അഡ്മിനിസ്ട്രേഷൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>451032</id>
    <revision>
      <id>4616543</id>
      <parentid>4552896</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:32:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616543</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7463" sha1="7qnz8w6xn37ii25ijdrhjpq3qqgfbzw" xml:space="preserve">{{Infobox Govt Agency
  | agency_name     = 
  | abbreviation    = സിഎൻഎസ്എ(CNSA)
  | logo            =
  | logo_width      = 280px
  | logo_caption    = [[സിഎൻഎസ്എ ചിഹ്നം]]
  | seal            = 
  | seal_width      = 
  | seal_caption    = 
  | formed          = [[22 ഏപ്രിൽ]] [[1993]]
  | preceding1      = 
  | jurisdiction    = 
  | headquarters    = [[Haidian District|ഹെയ്ദിയൻ]], [[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌]]
  | employees       = 
  | budget          = 3 ബില്ല്യൻ അമേരിക്കൻ ഡോളർ (2017)&lt;ref&gt;https://www.cnbc.com/2017/03/28/chinas-secret-plan-to-crush-spacex-and-the-us-space-program.html&lt;/ref&gt;
  | chief1_name     = [[Zhang Kejian|ഴാംങ് കെജിയാൻ]]
  | chief1_position = മേധാവി
  | chief2_name     = 
  | chief2_position = 
  | date1           = 
  | date1_name      = 
  | department      = 
  | child1_agency   = 
  | website         = www.cnsa.gov.cn
}}

[[ചൈന|ചൈനയുട]] ബഹിരാകാശ പഠന പര്യവേക്ഷണ സ്ഥാപനമാണ് '''സി.എൻ.എസ്.എ.''' എന്ന ചുരുക്കപ്പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന '''ചൈനാ നാഷണൽ സ്പെയ്സ് അഡ്മിനിസ്ട്രേഷൻ'''.&lt;ref name=&quot;cnsa.gov.cn&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.cnsa.gov.cn/n615709/n620681/n771918/index.html |title=Archived copy |accessdate=2008-03-09 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080228194440/http://www.cnsa.gov.cn/n615709/n620681/n771918/index.html |archivedate=28 February 2008 |df=dmy-all }}&lt;/ref&gt;
ദേശീയ ബഹിരാകാശ പരിപാടിയുടെയും ബഹിരാകാശ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ആസൂത്രണം വികസനം എന്നിവയും ഇതിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തമാണ്. ബഹിരാകാശ വ്യവസായ മന്ത്രാലയം മുമ്പ് ഉണ്ടായിരുന്ന ബഹിരാകാശ വികസന പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ അധികാരം സിഎസ്എൻഎ, ചൈന ഏറോസ്പേസ് കോർപ്പറേഷൻ (സിഎഎസ്സി) ഏറ്റെടുത്തു. ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക വകുപ്പ്, ദേശീയ പ്രതിരോധ വ്യവസായം എന്നിവയ്ക്കായുള്ള മന്ത്രാലയത്തിന്റെ കീഴിലുള്ള ഒരു ഉപ വകുപ്പാണ് സിഎഎസ്‍സി. ബെയ്‌ജിങ്ങിലെ ഹൈദിയൻ ജില്ലയിലാണ് ഹെഡ്ക്വാർട്ടേഴ്സ്. ചൈനീസ് ബഹിരാകാശ സഞ്ചാരികളെ [[തൈക്കോനോട്ട്]] എന്ന് വിളിക്കുന്നു.

==തൈക്കോനോട്ടുകൾ==
{{Main|ചൈനീസ് ബഹിരാകാശ സഞ്ചാരികൾ}}
2013 വരെ 11 ചൈനീസ് ബഹിരാകാശ സഞ്ചാരികൾ ബഹിരാകാശ സന്ദർശനം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. (അവരുടെ പേര് വിവരം ഇംഗ്ലീഷ് അക്ഷരമാല ക്രമത്തിൽ)
&lt;gallery  widths=&quot;200px&quot; heights=&quot;200px&quot; perrow=&quot;3&quot;&gt;
Image:Fei Junlong.jpg|[[ഫേയി ജുൻലോംഗ് ]] (费俊龙) (Fei Junlong)
Image:Jing Haipeng.JPG|[[ജിംഗ് ഹെയ്പെംഗ് ]] (景海鹏) (Jing Haipeng)
Image:Liu Boming.JPG|[[Liu Boming (astronaut)|ലിയു ബോമിംഗ് ]] (刘伯明) (Liu Boming)
Image:LIU Wang CUHK 2012.JPG|[[Liu Wang|ലിയു വാംഗ് ]] (刘旺) (Liu Wang)
Image:LIU Yang CUHK 2012.JPG|[[Liu Yang (astronaut)|ലിയു യാംഗ്]] (刘洋) (Liu Yang)

Image:Yangliwei01.jpg|[[Yang Liwei|യാംഗ് ലിവെയ്]] (杨利伟) (Yang Liwei)
Image:Zhai Zhigang.JPG|[[Zhai Zhigang|ഴായി ഴിഗാംഗ്]] (翟志刚) (Zhai Zhigang)
|[[Wang Yaping|വാംഗ് യാപിംഗ്]] (王亚平) (Wang Yaping)
&lt;/gallery&gt;
*[[Wang Yaping|വാംഗ് യാപിംഗ്]] (王亚平) (Wang Yaping)&lt;br /&gt;
*[[Zhang Xiaoguang|ഴാംഗ് ഝിയാവോഗുവാംഗ്]] (张晓光) (Zhang Xiaoguang)

==അവലംബം==
&lt;references /&gt;

== പുറത്ത്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
* [http://www.cnsa.gov.cn/n615709/index.html China National Space Administration]
* [http://www.cssar.ac.cn/ Center for Space Science and Applied Research] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160219194454/http://www.cssar.ac.cn/ |date=2016-02-19 }} — [[Chinese Academy of Sciences]] (CAS)
* [http://www.yhxb.org.cn/ 《宇航学报》] 的免费电子版 — Journal of Astronautics published by the [[Chinese Society of Astronautics]]
* [https://web.archive.org/web/20091027100240/http://geocities.com/CapeCanaveral/Launchpad/1921/ Go Taikonauts! - An Unofficial Chinese Space Website]
* [http://astronautix.com Mark Wade 's Encyclopedia Astronautica]
* [http://www.cnn.com/2003/TECH/space/10/03/china.space.timeline/ CNN.com timeline of China space program]
* [http://www.ifri.org/downloads/China_Space_Johnson_Freese.pdf China's Space Ambitions, analysis by Joan Johnson-Freese, IFRI Proliferation Papers n° 18, 2007] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120317100356/http://www.ifri.org/downloads/China_Space_Johnson_Freese.pdf |date=2012-03-17 }}
* [http://www.spaceref.com/news/viewsr.html?pid=12687 US Senate testimony on Chinese space program]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂൺ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, given by [[James Oberg]].
* [http://www.jamesoberg.com/04272004qanda_sen.html Excerpts from Senate Q&amp;A period on Chinese space program] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120411020529/http://www.jamesoberg.com/04272004qanda_sen.html |date=2012-04-11 }}
* [http://www.spacedaily.com/dragonspace.html Dragon Space - China's civilian, military and crewed space programs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120619181026/http://www.spacedaily.com/dragonspace.html |date=2012-06-19 }}
* [http://taiwansecurity.org/IS/2004/IS-Garibaldi-0704.htm Chinese Threat to American Leadership in Space] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120217100725/http://taiwansecurity.org/IS/2004/IS-Garibaldi-0704.htm |date=2012-02-17 }} - Analysis by Gabriele Garibaldi
* [http://www.spacefacts.de/english/bio_taikonauts.htm Chinese Astronaut Biographies]
* [http://www.sciam.com/article.cfm?chanID=sa006&amp;articleID=0005B4B6-1CEC-1F5D-905980A84189EEDF Scientific American Magazine (October 2003 Issue) China's Great Leap Upward]
* [http://news.xinhuanet.com/english/2006-10/12/content_5193446.htm White paper on china space activities the coming 5 years] (released 2006)
* [http://www.educatedearth.net/video.php?id=3763 Video of China's first spacewalk] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120526033523/http://educatedearth.net/video.php?id=3763 |date=2012-05-26 }}

[[വർഗ്ഗം:ബഹിരാകാശഗവേഷണകേന്ദ്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>7qnz8w6xn37ii25ijdrhjpq3qqgfbzw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡിപ്ലോലെപിസ് റോസി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>453604</id>
    <revision>
      <id>4616633</id>
      <parentid>3912783</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:53:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616633</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2853" sha1="ay2sz0gjxypt84ylh13bsog0sjwoebj" xml:space="preserve">{{prettyurl|Diplolepis rosae}}
{{Taxobox
| name = Rose bedeguar gall
| image = Diplolepis-rosae.jpg
| image_caption = Mature gall on dog rose
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Arthropod]]a
| classis = [[Insect]]a
| ordo = [[Hymenoptera]]
| familia = [[Gall wasp|Cynipidae]]
| genus = ''[[Diplolepis (wasp)|Diplolepis]]''
| species = '''''D. rosae'''''
| binomial = ''Diplolepis rosae''
| binomial_authority = ([[Carl Linnaeus|Linnaeus]], [[10th edition of Systema Naturae|1758]])
| synonyms = 
}}
[[ഹൈമനോപ്റ്റെറ]]യിലെ ഗാൾ വാസ്പുകൾ മൂലം ഉണ്ടാകുന്ന [[ഗാൾ]] ആണ് '''ഡിപ്ലോലെപിസ് റോസി''' (ലിന്നേയസ്, 1758). ഇത് '''റോസ് ബെഡിഗ്യൂവർ ഗാൾ''', '''റോബിൻ പിൻകുഷൻ ഗാൾ''', '''മോസ് ഗാൾ''' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;Oak hop&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.bugsandweeds.co.uk/galls%20p1.html |title=A Nature observers Scrapbook |publisher=Bugsandweeds.co.uk |date= |accessdate=2012-02-04 |archive-date=2010-09-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100923181701/http://bugsandweeds.co.uk/galls%20p1.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[ഡിപ്ലോലെപിസ് മേയ്റി| ഡിപ്ലോലെപിസ് മേയ്റി]]യ്ക്കും &lt;ref&gt; László, Zoltán; Sólyom, Katalin; Prázsmári, Hunor; Barta, Zoltán; Tóthmérész, Béla (2014-06-11). &quot;Predation on Rose Galls: Parasitoids and Predators Determine Gall Size through Directional Selection&quot;. PLOS One. 9 (6): e99806. doi:10.1371/journal.pone.0099806.g008. ISSN 1932-6203. PMID 24918448. &lt;/ref&gt;സമാനമായ ഗാൾ ആണ് കാരണമായി തീരുന്നത്. പക്ഷേ ഇത് വളരെ അപൂർവ്വമാണ്. 

== ഇതും കാണുക ==
*''[[Eriophyes tiliae]]''
*[[Gall]]
*[[Knopper gall]]
*[[Oak apple]]
*[[Oak artichoke gall]]
*[[Oak marble gall]]
*[[Pineapple gall]]
*''[[Rhabdophaga rosaria]]''

== അവലംബം==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
{{Commons category}}
* [https://www.youtube.com/watch?v=IZBqtm_ehcQ Rose Bedegaur or Robin's Pincushion]
* {{cite web | title=Gall | work=Infoplease encyclopedia | url=http://www.infoplease.com/ce6/sci/A0820047.html | accessdate = March 2006}}
* [http://hedgerowmobile.com/Diplolepisrosa.html Photographs of the gall wasp and gall]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://www.youtube.com/watch?v=hcrbRnUKg80&amp;t=7s Video footage of Scottish Galls]

[[വർഗ്ഗം:കാൾ ലിനേയസ് നാമകരണം ചെയ്തവ]]</text>
      <sha1>ay2sz0gjxypt84ylh13bsog0sjwoebj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടിക് ടോക്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>470219</id>
    <revision>
      <id>4616608</id>
      <parentid>4114386</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T03:54:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616608</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20408" sha1="1jyrtc5036cwfkbig8kwhj87woo4ovt" xml:space="preserve">{{prettyurl|TikTok}}
{{Infobox software
| name = ടിക്ക് ടോക്ക് (Tik Tok)
| logo = Tiktok logo text.svg
| author = 
| developer = [[ByteDance]]
| released = {{Start date and age|df=yes|2016|9}}
| latest release version = 10.1.0
| latest release date = 15 February 2019
| operating system = [[iOS]], [[Android (operating system)|Android]]
| size = 287.6 MB (iOS)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://itunes.apple.com/us/app/tiktok-real-short-videos/id835599320?mt=8|title=TikTok - Real Short Videos|website=App Store}}&lt;/ref&gt;
72 MB (Android)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://play.google.com/store/apps/details?id=com.ss.android.ugc.trill|title=TikTok|website=Play Store}}&lt;/ref&gt;
| language = Arabic, Bengali, Burmese, Cebuano, English, French, German, Gujarati, Hindi, Indonesian, Italian, Japanese, Javanese, Kannada, Korean, Malay, Malayalam, Marathi, Oriya, Polish, Portuguese, Punjabi, Russian, Simplified Chinese, Spanish, Swedish, Tagalog, Tamil, Telugu, Thai, Traditional Chinese, Turkish, Ukrainian, Vietnamese
| language count = 38
| language footnote = &lt;ref name=&quot;tunes&quot;&gt;{{cite web|title=Tik Tok - including musical.ly|url=https://itunes.apple.com/US/app/id835599320?mt=8|work=[[iTunes]]|accessdate=3 August 2018}}&lt;/ref&gt;
| genre = [[Video hosting service|Video sharing]]
| license = [[Freeware]]
| alexa = 
| website = [https://www.tiktok.com/ tiktok.com] (English)&lt;br&gt;[https://www.douyin.com/ douyin.com] (Chinese)
}} '''ടിക്ടോക്ക്''' , ചെറിയ വീഡിയോകൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനും പങ്കിടുന്നതിനുമായി ''ബൈറ്റ്ഡാൻസ്'' എന്ന ചൈനീസ് ഐ ടി കമ്പനി നിർമിച്ച ഒരു   സോഷ്യൽ മീഡിയ [[ആപ്ലിക്കേഷൻ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ|ആപ്ലിക്കേഷനാണ്]] '''ടിക് ടോക്ക്'''.ബൈറ്റ്ഡാൻസ് ഉടമസ്ഥതയിൽ, ചൈനയിൽ 2016 സെപ്റ്റംബറിൽ   ഡുവൈൻ എന്ന പേരിൽ ആയിരുന്നു ഇത് ആദ്യം വിപണിയിലിറക്കിയത് ഏകദേശം  ഒരു വർഷത്തിനു ശേഷം ടിക്ക് ടോക്  എന്ന പേരിൽ  ഇത് വിദേശ  വിപണിയിൽ  പരിചയപ്പെടുത്തി. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://en.prnasia.com/story/187963-0.shtml|title=Tik Tok, a Global Music Video Platform and Social Network, Launches in Indonesia|access-date=2019-01-05|website=en.prnasia.com|language=en-us}}&lt;/ref&gt;  2018 ൽ ഈ ആപ്ലിക്കേഷൻ  [[ഏഷ്യ]] , യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്, എന്ന് തുടങ്ങി   ലോകത്തിൻറെ  പലഭാഗത്തും ജനപ്രിയത നേടി. 2018 ഒക്ടോബറിലെ കണക്ക് അനുസരിച്ച്  അമേരിക്കയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഡൗൺലോഡ് ചെയ്ത സോഷ്യൽ മീഡിയ ആപ്ലിക്കേഷനാണ് ടിക് ടോക്ക്. 2018 ൽ ഇത് 150 ലധികം രാജ്യങ്ങളിലും 75 ഭാഷകളിലും ലഭ്യമായി.ഉപയോക്താക്കൾക്ക് 3-15 സെക്കൻഡുകൾ  &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://play.google.com/store/apps/details?id=com.zhiliaoapp.musically&amp;hl=en|title=TikTok - Apps on Google Play|access-date=2018-11-20|website=play.google.com|language=en}}&lt;/ref&gt; , 3-60 സെക്കന്റ് ദൈർഘ്യമുള്ള ഹ്രസ്വ ലൂപ്പിംഗ് വീഡിയോകൾ   സൃഷ്ടിക്കാൻ  ഈ സോഷ്യൽ മീഡിയ ആപ്ലിക്കേഷൻ ഉപയോഗിച്ച്  സാധിക്കും  ആഗോളതലത്തിൽ 500 മില്ല്യൻ ഉപയോക്താക്കളാണ് ഈ ആപ്ലിക്കേഷനെ ഇതുവരെ സ്വന്തമാക്കിയത്.2020 [[ജൂലൈ]] 29-ന് ടിക് ടോക് ആപ്ലിക്കേഷൻ [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിൽ]] പൂർണമായും നിരോധിക്കുകയും,പ്ലേ സ്റ്റോറിൽനിന്ന് നീക്കം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

== ചരിത്രം ==
200 ദിവസം കൊണ്ടാണ് ഈ ആപ്ലിക്കേഷൻ വികസിപ്പിച്ചു എടുത്തത്, ഒരു വർഷത്തിനുള്ളിൽ 100 ദശലക്ഷം ഉപയോക്താക്കളാണ് ലഭിച്ചത്, പ്രതിദിനം 1 ലക്ഷം കോടി വീഡിയോകൾ ഉപഭോക്താക്കൾ കാണുന്നുണ്ട് . &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://walkthechat.com/douyin-became-chinas-top-short-video-app-500-days/|title=How Douyin became China's top short-video App in 500 days|access-date=2019-01-03|last=Graziani|first=Thomas|date=2018-07-30|website=WalktheChat|language=en-US}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://technode.com/2018/06/15/8-lessons-douyin/|title=8 Lessons from the rise of Douyin (Tik Tok) · TechNode|access-date=2019-01-03|date=2018-06-15|website=TechNode|language=en-US}}&lt;/ref&gt; എന്നാൽ  ചൈനയിൽ ഈ ആപ്ലിക്കേഷൻ '''ഡ്യുയിൻ'''  എന്ന പേരിൽ ആണ് അറിയപെടുന്നത്.

== വിപണി ==
സാൻഫ്രാൻസിസ്കോയിലെ ആപ്ലിക്കേഷൻ അനലിറ്റിക്സ് പ്ലാറ്റ്ഫോമായ സെൻസർ ടവർ സിഎൻബിസിക്ക് നൽകിയ വിവരങ്ങൾ പ്രകാരം, 2018 ന്റെ ആദ്യ പകുതിയിൽ TikTok ആപ്പിളിൻറെ ആപ് സ്റ്റോറിൽ 104 ദശലക്ഷം തവണ ഡൗൺലോഡ് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് എന്നാണ് . [[ഫേസ്‌ബുക്ക്|ഫേസ്ബുക്ക്]] , [[യൂട്യൂബ്]] , [[ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം|ഇൻസ്റ്റഗ്രാം ]] എന്നിവയെ അപേക്ഷിച്ച് ലോകത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ  ഡൌൺലോഡ് ചെയ്ത ഐ ഓ എസ്സ് ആപ്ലിക്കേഷനും '''ടിക് ടോക്ക്''' ആണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://techcrunch.com/2018/11/02/tiktok-surpassed-facebook-instagram-snapchat-youtube-in-downloads-last-month/|title=TikTok surpassed Facebook, Instagram, Snapchat &amp; YouTube in downloads last month|access-date=2018-12-10|website=TechCrunch|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== സവിശേഷതകൾ ==
TikTok മൊബൈൽ ആപ്ലിക്കേഷൻ ഉപയോക്താവിന് ഒരു ഹ്രസ്വ വീഡിയോ എളുപ്പത്തിൽ  സൃഷ്ടിക്കാൻ കഴിയുന്നു .കൂടാതെ  പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഉപഭോക്താവിനു ഇഷ്ടമുള്ള സംഗീതം കൂട്ടിച്ചേർക്കാനും കഴിയും. ഒപ്പം സൃഷ്ട്ടിക്കുന്ന വീഡിയോ, മന്ദഗതിയിലോ , വേഗത്തിലോ ആക്കാനും കഴിയും . ഒരു  വീഡിയോ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിന്, ഉപയോക്താക്കൾക്ക് വൈവിധ്യമാർന്ന സംഗീതരീതികളിൽ നിന്ന് പശ്ചാത്തല സംഗീതം തിരഞ്ഞെടുക്കാനാകും,TikTok- ൽ ചെയ്യുന്ന വീഡിയോ   മറ്റ് സോഷ്യൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിൽ മറ്റുള്ളവരുമായി പങ്കിടാനും സാധിക്കുന്നു. ഒപ്പം മറ്റു [[സോഷ്യൽ മീഡിയ]] അക്കൗണ്ടുകൾ ഇതിൽ കൂട്ടിച്ചേർക്കാനും കഴിയുന്നു.ഉപയോക്താക്കൾക്ക്‌  അവരുടെ അക്കൗണ്ടുകൾ &quot;സ്വകാര്യമായി &quot;സജ്ജമാക്കാനും സാധിക്കുന്നു. സർഗാത്മകത വളർത്തുന്നതോടൊപ്പം പലരും നേരിടുന്ന നാണം എന്ന അപകർഷതാ ബോധത്തെ ടിക് ടോക് പലപ്പോഴും ഇല്ലാതാക്കുന്നുണ്ട് എന്ന് വിദഗ്ദ്ധർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു &lt;ref name=&quot;J. Xiao Yu March 3,2019&quot;&gt;{{Cite journal|last=|first=|date=March 3, 2019|title=ടിക് ടോക്; സർഗാത്മഗതയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യ പ്രഖ്യാപനവും നിശ്ശബ്ദ വിപ്ലവവും Factinquest|url=https://factinquest.com/2019/08/08/social-impact-of-tik-tok/|journal=|volume=|issue=|pages=|doi=|accessdate=|pmid=|archive-date=2019-08-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20190808112044/https://factinquest.com/2019/08/08/social-impact-of-tik-tok/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; . 

== കൃത്രിമ ബുദ്ധി ==
ഉപഭോക്താക്കളുടെ ഇഷ്ട്ടവും താൽപ്പര്യങ്ങളും മുൻഗണനകളും വിശകലനം ചെയ്ത് ഓരോ ഉപയോക്താവിനുമായി വ്യക്തിഗതമാക്കിയ ഒരു &amp;nbsp;ഉള്ളടക്കം &amp;nbsp;പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നതിനും ടിക്ടോക്ക് [[കൃത്രിമ ബുദ്ധി]] ഉപയോഗിക്കുന്നു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.techinasia.com/bytedance-overseas-expansion-strategy-break-down|title=Tech in Asia - Connecting Asia's startup ecosystem|access-date=2019-01-07|website=www.techinasia.com|language=en-US}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://medium.com/beautytech-jp/how-cutting-edge-ai-is-making-chinas-tiktok-the-talk-of-town-4dd7b250a1a4|title=How cutting-edge AI is making China’s TikTok the talk of town|access-date=2019-01-07|last=BeautyTech.jp|date=2018-11-15|website=Medium}}&lt;/ref&gt; 

==നിരോധനം==
ഈ അപ്ളിക്കേഷൻ ഉപയോഗിച്ച് വൻ തോതിൽ ഉപഭോക്താകളുടെ വിവരങ്ങൾ ചൈനീസ് സർക്കാരിന്  ഇതിൻറെ കമ്പനി ചോർത്തി കൊടുക്കുന്നുണ്ട് എന്ന ഒരു ആരോപണവും ഈ അടുത്ത കാലത്ത് ഉയർന്നു വന്നിട്ടുണ്ട്. ഇതിനെ തുടർന്ന് പല രാജ്യത്തും ഈ ആപ്ലിക്കേഷന് നിരോധനം ഏർപെടുത്തിയിട്ടുമുണ്ട്.

*2018 ജൂലൈ 3 ന്  ഇന്തോനേഷ്യൻ ഗവൺമെൻറ് അശ്ലീലത നിറഞ്ഞ  ഉള്ളടക്കവും , ദൈവ നിന്ദയ്ക്ക് പ്രചോദനം നൽകുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞുകൊണ്ട്  ടിക്ടോക്ക് നിരോധിച്ചിരുന്നു. &lt;ref name=&quot;2018-07-11-st&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/indonesia-overturns-ban-on-chinese-video-app-tik-tok|title=Indonesia overturns ban on Chinese video app Tik Tok|last=hermesauto|first=|date=11 July 2018|website=The Straits Times}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;2018-07-05-reuters&quot;&gt;{{Cite web|url=https://uk.reuters.com/article/us-indonesia-bytedance-ban-idUKKBN1JV0GD|title=Chinese video app Tik Tok to set up Indonesia censor team to...|date=5 July 2018|publisher=|access-date=2019-03-31|archive-date=2019-03-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20190302024848/https://uk.reuters.com/article/us-indonesia-bytedance-ban-idUKKBN1JV0GD|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;2018-07-05-dw&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.dw.com/en/indonesia-blocks-pornographic-tik-tok-app/a-44537230|title=Indonesia blocks 'pornographic' Tik Tok app - DW - 05.07.2018|last=Welle (www.dw.com)|first=Deutsche|website=DW.COM}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;2019-01-16-fp&quot;&gt;{{Cite web|url=https://foreignpolicy.com/2019/01/16/bytedance-cant-outrun-beijings-shadow/|title=ByteDance Can’t Outrun Beijing’s Shadow|last=Spence|first=Philip|publisher=}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;2018-12-19-tc&quot;&gt;{{Cite web|url=http://social.techcrunch.com/2018/12/19/tiktok-parent-bytedance-sues-chinese-news-site-that-exposed-fake-news-problem/|title=TikTok parent ByteDance sues Chinese news site that exposed fake news problem|publisher=|access-date=2019-03-31|archive-date=2020-08-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20200822023655/https://techcrunch.com/2018/12/19/tiktok-parent-bytedance-sues-chinese-news-site-that-exposed-fake-news-problem/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; അധികം താമസിയാതെ  &lt;ref name=&quot;2018-07-05-reuters&quot; /&gt; 2018 ജൂലൈ 11-ന് നിരോധനം പിൻവലിച്ചു.&lt;ref name=&quot;2018-07-11-st&quot; /&gt; 

*2018 നവംബറിൽ ബംഗ്ലാദേശി ഗവൺമെന്റ് ടിക് ടോക്ക്  ആപ്ലിക്കേഷൻറെ  ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സസ് തടഞ്ഞു. &lt;ref name=&quot;2019-02-25-dw&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.dw.com/en/bangladesh-anti-porn-war-bans-blogs-and-google-books/a-47684058|title=Bangladesh 'anti-porn war' bans blogs and Google books - DW - 25.02.2019|last=Welle (www.dw.com)|first=Deutsche|website=DW.COM}}&lt;/ref&gt;

*ഇന്ത്യയിലും നിരവധി രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകരും ടിക് ടോക്ക് നിരോധിക്കണം അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ കർശനമായി നിയന്ത്രിക്കണം എന്ന് കേന്ദ്ര സർക്കാരിനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടിരിന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gizmodo.com/indian-lawmakers-call-for-tiktok-ban-due-to-cultural-de-1832591523|title=Indian Lawmakers Call for TikTok Ban Due to 'Cultural Degeneration'|last=Brown|first=Jennings|website=Gizmodo}}&lt;/ref&gt;തുടർന്ന് മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതി ടിക് ടോക് നിരോധിക്കാൻ ഉത്തരവ് ഇട്ടിരുന്നു.എന്നാൽ ആ വിധിക്ക് എതിരെ സുപ്രിംകോടതിയിൽ അപ്പീൽ പോയി എന്നാൽ സുപ്രിംകോടതി അത് തള്ളിയതിനെ തുടർന്ന് 2019 ഏപ്രിൽ 16 ന് ടിക് ടോക് എന്ന മൊബൈൽ ആപ്പ് ഇന്ത്യയിൽ പൂർണമായും നിരോധിച്ചു&lt;ref&gt;https://malayalam.news18.com/news/buzz/google-adheres-to-madras-hc-ordertiktok-ban-in-india-update-107739.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== TikTok- ൽ കൂടുതൽ അനുയായികളുള്ള ഏറ്റവും മികച്ച '''10''' അക്കൗണ്ടുകൾ ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+&lt;u&gt;&lt;sup&gt;'''മുൻനിര ഉപയോക്താക്കൾ (അവസാനം പുതുക്കിയത് 15 ഒക്ടോബർ 2018)'''&lt;/sup&gt;&lt;/u&gt; 
! റാങ്ക് 
! ഉപയോക്താവ് 
! ID 
! അനുയായികൾ &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt; &lt;nowiki&gt;&lt;/nowiki&gt; (ദശലക്ഷങ്ങൾ) 
! രാജ്യം 
|-
| 1 
| ലിസ, ലെന &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://m.tiktok.com/h5/share/usr/9205496.html|title=🌸 LisaandLena 🌸{{!}}TikTok{{!}}Global Video Community|access-date=2018-10-15|website=TikTok|archive-date=2018-10-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20181015005356/https://m.tiktok.com/h5/share/usr/9205496.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 
| @lisaandlena 
| 31.5 
| {{Flag|GER}}  
|-
| 2 
| ലോറെൻ ഗ്രേ &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://m.tiktok.com/h5/share/usr/934514.html|title=Loren Gray{{!}}TikTok{{!}}Global Video Community|access-date=2018-10-15|website=TikTok}}&lt;/ref&gt; 
| @lorengray 
| 29.4 
| {{Flag|USA}}  
|-
| 3 
| ബേബി ഏരിയൽ &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://m.tiktok.com/h5/share/usr/209793.html|title=BabyAriel{{!}}TikTok{{!}}Global Video Community|access-date=2018-10-15|website=TikTok}}&lt;/ref&gt; 
| @babyariel 
| 29.1 
| {{Flag|USA}}  
|-
| 4 
| ക്രിസ്റ്റൻ ഹാഞ്ചർ &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://m.tiktok.com/h5/share/usr/6126024.html|title=Kristen Hancher{{!}}TikTok{{!}}Global Video Community|access-date=2018-10-15|website=TikTok}}&lt;/ref&gt; 
| @kristenhancher 
| 21.4 
| {{Flag|CAN}}  
|-
| 5 
| ജേക്കബ് സാർട്ടോറിയസ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://m.tiktok.com/h5/share/usr/8677296.html|title=Jacob Sartorius{{!}}TikTok{{!}}Global Video Community|access-date=2018-10-15|website=TikTok}}&lt;/ref&gt; 
| @jacobsartorius 
| 19.9 
|{{Flag|USA}}  
|-
| 6 
| ഫ്ലഗ്ഹൌസ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://m.tiktok.com/h5/share/usr/24645153.html|title=flighthouse{{!}}TikTok{{!}}Global Video Community|access-date=2018-11-15|website=TikTok}}&lt;/ref&gt; 
| @flighthouse 
| 18.0 
| {{Flag|USA}}  
|-
| 7 
| ജോജോ സൈവ &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://m.tiktok.com/h5/share/usr/123036.html|title=🔶💚JoJo Siwa💚🔶{{!}}TikTok{{!}}Global Video Community|access-date=2018-10-15|website=TikTok}}&lt;/ref&gt; 
| @itsjojosiwa 
| 17.1 
|{{Flag|USA}}  
|-
| 8 
| ഗിൽ ക്രോകൾ 
| @gilmhercroes 
| 17.0 
| {{Flag|USA}}  
|-
| 9 
| സാവന്നാ സൗത്തുകൾ &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://m.tiktok.com/h5/share/usr/13364177.html|title=Savannah Soutas{{!}}TikTok{{!}}Global Video Community|access-date=2018-10-15|website=TikTok}}&lt;/ref&gt; 
| @savvsoutas 
| 13.6 
|{{Flag|USA}}  
|-
| 10 
| ആനി ലേബ്ലാങ്ക് &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://m.tiktok.com/h5/share/usr/21457067.html|title=Annie LeBlanc💞{{!}}TikTok{{!}}Global Video Community|access-date=2018-10-15|website=TikTok}}&lt;/ref&gt; 
| @annieleblanc 
| 13.6 
|{{Flag|USA}}  
|}

== അവലംബം ==
&lt;references group=&quot;&quot; responsive=&quot;&quot;&gt;&lt;/references&gt;

== കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് ==
{{refbegin}}

* {{cite web|url=https://www.artsy.net/article/artsy-editorial-tiktok-wildly-popular-video-app-gen-rules|title=Adventures in TikTok, the Wildly Popular Video App Where Gen Z Rules|accessdate=2018-12-05|last1=Citarella|first1=Joshua|date=2018-12-03|work=[[Artsy]]|language=en|df=dmy-all}}

{{refend}}

* {{refbegin}}{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=Fx7M-pmN-zI|title=കേരളത്തിലെ സമൂഹത്തിൽ ടിക്ടോകുണ്ടാക്കിയ മാറ്റങ്ങളെ കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്നു.|accessdate=2019-08-04|last1=|first1=|date=2019-08-04|work=ടിക് ടോകിൻ്റെ സാമൂഹ്യ പ്രഭാവം|publisher=Fact Inquest|language=ml|df=dmy-all}}{{refend}}

[[വർഗ്ഗം:ചൈനീസ് കണ്ടുപിടിത്തങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സോഷ്യൽ നെറ്റ്വർക്കിംഗ് വെബ്‌സൈറ്റുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആപ്ലിക്കേഷൻ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]
[[വർഗ്ഗം:വീഡിയോ എഡിറ്റിങ് സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>1jyrtc5036cwfkbig8kwhj87woo4ovt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചിറ്റാർപാലം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>478635</id>
    <revision>
      <id>4616527</id>
      <parentid>4423842</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:20:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616527</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2342" sha1="gprbf08orqaqxkkl92frjiialq2tgfg" xml:space="preserve">{{Needs Image}}
[[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല|തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിൽ]] [[വിതുര]]-[[പൊന്മുടി]] സംസ്ഥാന ഹൈവേയിൽ ഒരു നൂറ്റാണ്ട് പഴക്കമുള്ള പാലമാണ് '''ചിറ്റാർപാലം'''. &lt;ref name=&quot;ref1&quot;&gt;മംഗളം [http://www.mangalam.com/news/district-detail/164978-thiruvananthapuram.html]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ശേഖരിച്ചത് 2019 ജൂലൈ 21&lt;/ref&gt;

==ചരിത്രം==
1905ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ കാലത്താണ് ചിറ്റാർ നദിക്കു കുറുകെ ആർച്ച് മാതൃകയിൽ പാലം പണിതത്. [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്|ബ്രിട്ടീഷ്]] മേധാവികൾക്കും രാജാക്കൻമാർക്കും പൊൻമുടിയിൽ എത്താൻ നിർമ്മിച്ചതായിരുന്നു ഈ പാലം. &lt;ref name=&quot;ref2&quot;&gt; കേരള കൗമുദി [https://keralakaumudi.com/web-news/2019/01/NTVM0038740/1.html] ശേഖരിച്ചത് 2019 ജൂലൈ 21 &lt;/ref&gt;

==നിർമ്മാണം==
പഞ്ചസാരയും ചുണ്ണാമ്പും ചേർന്ന [[സുർക്കി മിശ്രിതം]] ഉപയോഗിച്ചായിരുന്നു പാലം നിർമ്മാണം. &lt;ref name=&quot;ref3&quot;&gt;ദേശാഭിമാനി [https://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-12-11-2017/685189] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190721155606/https://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-12-11-2017/685189 |date=2019-07-21 }} ശേഖരിച്ചത് 2019 ജൂലൈ 21&lt;/ref&gt;

==ഇതും കാണുക==

* [[ചെല്ലഞ്ചിപ്പാലം]]
* [[കൂവക്കുടി പാലം]]
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പാലങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ പാലങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>gprbf08orqaqxkkl92frjiialq2tgfg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജമ്മു കശ്മീർ പുനഃസംഘടന ബിൽ, 2019</title>
    <ns>0</ns>
    <id>480088</id>
    <revision>
      <id>4616558</id>
      <parentid>3180281</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:47:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616558</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8277" sha1="qk3dm8a8075f7szfiylc1a82lybq9x8" xml:space="preserve">{{Infobox legislation
| short_title            = 
| legislature            = [[Parliament of India]]
| image                  = 
| imagesize              = 100
| image_upright          = 
| imagealt               = 
| caption                = 
| long_title             = 
| citation               = 
| territorial_extent     = 
| enacted_by             = [[Rajya Sabha]]
| date_enacted           = 5 August 2019
| enacted_by2            = [[Lok Sabha]]
| date_enacted2          = 6 August 2019
| date_assented          = 
| date_signed            = &lt;!-- Pick none or one of date_assented, royal_assent or date_signed as appropriate in jurisdiction.--&gt;
| signed_by              = &lt;!--Only use if date_signed is used. --&gt;
| date_commenced         = &lt;!-- Pick one of date_commenced or date_effective as appropriate in jurisdiction.--&gt;
| date_effective         = &lt;!--Pick one of date_commenced or date_effective as appropriate in jurisdiction. --&gt;
| date_of_expiry         = 
| date_repealed          = 
| administered_by        = 
| bill                   = &lt;!-- Name of relevant bill debated in the chamber listed in enacted_by or considered_by. Omit if the legislation is still a bill in this chamber and the bill name used in short_title.--&gt;
| bill_citation          = 
| bill_date              = 5 August 2019
| introduced_by          = [[Amit Shah]]
| 1st_reading            = 
| 2nd_reading            = &lt;!--Specify date range for multi-day readings. --&gt;
| 3rd_reading            = 
| conf_committee_passed  = 
| committee_report       = 
| bill2                  = &lt;!-- For bicameral legislatures only. Name of relevant bill debated in the chamber listed in enacted_by2 or considered_by2.--&gt;
| bill_citation2         = &lt;!--For bicameral legislatures only. --&gt;
| bill_date2             = &lt;!-- For bicameral legislatures only.--&gt;
| introduced_by2         = &lt;!--For bicameral legislatures only. Name of member introducing the bill in the chamber. --&gt;
| 1st_reading2           = &lt;!-- For bicameral legislatures only.--&gt;
| 2nd_reading2           = &lt;!--For bicameral legislatures only. Specify date range for multi-day readings. --&gt;
| 3rd_reading2           = &lt;!-- For bicameral legislatures only.--&gt;
| conf_committee_passed2 = &lt;!--For bicameral legislatures only. --&gt;
| committee_report2      = &lt;!-- For bicameral legislatures only.--&gt;
| date_conf_committee    = 
| white_paper            = 
| amends                 = &lt;!--Citations of other notable legislation that this legislation amends; wikilink or external link where possible. --&gt;
| repeals                = &lt;!-- Citations of other notable legislation that this legislation repeals; wikilink or external link where possible.--&gt;
| amended_by             = &lt;!--Citations of other notable legislation that amends this legislation; wikilink or external link where possible.  --&gt;
| repealed_by            = &lt;!-- Citation of the legislation that repealed this legislation; wikilink or external link if possible.--&gt;
| related_legislation    = &lt;!--Names and citations of any other related legislation; wikilink name and external link citation where possible. --&gt;
| summary                = 
| keywords               = 
| status                 = not yet in force &lt;!-- not yet in force/not fully in force/current/in force/amended/expired/spent/repealed/struck down/halted--&gt;
}}
ജമ്മു-കശ്മീരിനെ സംബന്ധിച്ച നിർണ്ണായക തീരുമാനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് '''ജമ്മു കശ്മീർ പുനഃസംഘടന ബിൽ 2019.''' ആഭ്യന്തരമന്ത്രിയായ  [[അമിത് ഷാ]] ഇന്ത്യൻ പാർലമെന്റിന്റെ ഉപരിസഭയയായ [[രാജ്യസഭ]]യിൽ 2019 ഓഗസ്റ്റ് 5 ന് ബിൽ അവതരിപ്പിച്ച് പാസാക്കി. &lt;ref&gt;http://www.prsindia.org/billtrack/jammu-and-kashmir-reorganisation-bill-2019&lt;/ref&gt;  രാജ്യസഭാംഗങ്ങളിൽ 125 പേർ ബില്ലിനെ അനുകൂലിച്ചപ്പോൾ 61 പേർ എതിർത്തു. &lt;ref&gt;https://www.livemint.com/news/india/rajya-sabha-passes-jammu-and-kashmir-reorganisation-bill-scraps-articles-370-35a-1565011796209.html&lt;/ref&gt;  ഇതോടോപ്പം കശ്മീരിന്റെ പ്രത്യേക പദവി എടുത്ത കളയുന്ന പ്രമേയവും രാജ്യസഭ പാസായി. ബിൽ 2019 ഓഗസ്റ്റ് 6 ന് [[ലോക്‌സഭ]]യിൽ അവതരിപ്പിച്ചു. &lt;ref&gt;https://www.livemint.com/news/india/parliament-approves-bill-for-bifurcation-of-j-k-into-two-union-territories-1565067616715.html&lt;/ref&gt;  ബില്ലിന്  അനുകൂലമായി ലഭിച്ചത് 367 വോട്ടാണ്. 67 പേർ ബില്ലിനെ എതിർത്ത് വോട്ടു ചെയ്തു. അതോടെ മൂന്നിൽ രണ്ട് ഭൂരിപക്ഷത്തോടെ പ്രമേയം ലോക്സഭയിൽ പാസായി. ഒരംഗം വോട്ടെടുപ്പിൽനിന്നും വിട്ടുനിന്നു. 
==വ്യവസ്ഥകൾ==
ജമ്മു-കശ്മീരിനെ രണ്ടായി വിഭജിച്ച് ലഡാക്ക്, ജമ്മു കാശ്മീർ എന്നിങ്ങനെ രണ്ടു കേന്ദ്രഭരണപ്രദേശമാക്കാനാണ് ബില്ലിലെ തീരുമാനം. &lt;ref&gt;https://malayalam.news18.com/news/kerala/evening-digest-top-news-of-6th-august-2019-ar-147065.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://www.moneycontrol.com/news/india/lok-sabha-to-take-up-jammu-and-kashmir-reorganisation-bill-today-how-numbers-will-ensure-a-smooth-sail-4294261.html&lt;/ref&gt; കശ്മീരിന് പ്രത്യേക പരിരക്ഷ നൽകുന്ന [[ആർട്ടിക്കിൾ 370]], 35എ എന്നിവ റദ്ദാക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഉത്തരവിൽ രാഷ്ട്രപതി ഓഗസ്റ്റ് 6 ന് ഒപ്പുവയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. രാഷ്ട്രപതിയുടെ ഉത്തരവ് പ്രകാരം ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയുടെ എല്ലാ വ്യവസ്ഥകളും ജമ്മു കശ്മീരിന് ബാധകമാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടു. &lt;ref&gt;https://economictimes.indiatimes.com/news/et-explains/jammu-and-kashmir-reorganisation-bill-what-it-means-for-the-two-new-union-territories/articleshow/70545729.cms&lt;/ref&gt; 

'''ബില്ലിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യങ്ങൾ ഇവയാണ്:-''' &lt;ref&gt;https://www.thehindu.com/news/resources/article28823852.ece/Binary/FullTextofJ&amp;KReorganisationBill.pdf&lt;/ref&gt; 
* ഭരണഘടനയുടെ 35 എ, 370 അനുച്ഛേദങ്ങൾ എടുത്തുകളഞ്ഞു. ഇതോടെ ഇനി ജമ്മു-കശ്മീരിന് പ്രത്യേക പദവിയില്ല. 
* ജമ്മു-കശ്മീർ ഇനി കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമായിരിക്കും. ജമ്മു-കശ്മീരിൽ നിയമസഭ ഉണ്ടായിരിക്കും.
* ലഡാക്ക് ഇനി കശ്മീരിൻറെ ഭാഗമല്ല. ലഡാക്ക് മറ്റൊരു കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമായിരിക്കും. പക്ഷെ ലഡാക്കിൽ നിയമസഭ ഉണ്ടായിരിക്കില്ല.

==ഇതും കാണുക== 
* [[ആർട്ടിക്കിൾ 370]]
* [[ആർട്ടിക്കിൾ 35 എ]]
==അവലംബം==
{{reflist}}

[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടന]]</text>
      <sha1>qk3dm8a8075f7szfiylc1a82lybq9x8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>482271</id>
    <revision>
      <id>4616507</id>
      <parentid>4602630</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T13:14:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616507</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="121207" sha1="sidtvq8r4g0my30b2cle5i9w6gue4re" xml:space="preserve">{{prettyurl|Green and golden bell frog}}
{{speciesbox
| name                = ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ്
| status              = VU
| status_system       = IUCN3.1
| image               = Litoria aurea green2.jpg
| genus               = Litoria
| species             = aurea
| authority           = ([[René Lesson|Lesson]], 1827)
}}
[[Eastern states of Australia|കിഴക്കൻ ഓസ്‌ട്രേലിയ]]യിൽ നിന്നുള്ള ഒരു [[മരത്തവള|മരത്തവള]]യാണ് '''ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ്.''' (''Litoria aurea'') '''(green bell frog, green golden swamp frog, green frog),''' മരത്തവളകളുടെ കൂട്ടത്തിൽ വർഗ്ഗീകരണവും മരത്തിൽ കയറാനുള്ള കഴിവുകളും ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും, അവ മരങ്ങളിൽ വസിക്കുന്നില്ല. മാത്രമല്ല ഇവ മിക്കവാറും എല്ലാ സമയവും ഭൂനിരപ്പിന് സമീപം ചെലവഴിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. 11 സെന്റിമീറ്റർ (4.5 ഇഞ്ച്) വരെ നീളമുള്ള ഇവ [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്‌ട്രേലിയയിലെ]] ഏറ്റവും വലിയ തവളകളിലൊന്നായി കാണപ്പെടുന്നു.

സ്വർണ്ണവും പച്ചയും നിറമുള്ള തവളകൾ [[പ്രാണി|പ്രാണികളെയും]] [[പുഴു|പുഴുക്കളും]] [[എലി|എലികൾ]] പോലുള്ള വലിയ ഇരകളെയും ഭക്ഷിക്കാറുണ്ട്. ഇവ പ്രധാനമായും [[ദിവാജീവി]]കളാണ്. എന്നിരുന്നാലും ഇവ മിക്കവാറും സൂര്യന്റെ ഇളം ചൂടുള്ളപ്പോൾ മാത്രമേ സഞ്ചരിക്കാറുള്ളൂ. ശൈത്യകാലത്ത് ചൂടുള്ളതോ നനഞ്ഞതോ ആയ സമയങ്ങളിലൊഴികെ ഇവയ്ക്ക് പ്രവർത്തനക്ഷമത കുറവാണ്. മാത്രമല്ല ചൂടുള്ള മാസങ്ങളിൽ പ്രജനനം നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. ഏകദേശം 9 മാസത്തിനുശേഷം ആൺതവളകൾ പ്രായപൂർത്തിയാകുന്നു. അതേസമയം പെൺതവളകൾ പ്രായപൂർത്തിയാകാൻ രണ്ട് വയസ്സ് വരെ സമയമെടുക്കുന്നു. ക്രൂര സ്വഭാവം കാണിക്കുന്ന ഈ ഇനം [[തവള]]കളിൽ ആൺതവളകൾ ഇടം ലംഘിക്കുകയാണെങ്കിൽ പരസ്പരം ആക്രമിക്കുകയും പരിക്കേൽപിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

[[ഗോൾഫ്]] ചാലുകൾ, ഉപയോഗശൂന്യമായ വ്യാവസായിക [[ഭൂമി]], [[ഇഷ്ടിക]]ക്കുഴികൾ, മണ്ണിടിച്ചിൽ പ്രദേശങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിലും പ്രത്യേകിച്ച് [[സിഡ്നി|സിഡ്നി]] മേഖലകളിലും, അപൂർവ്വമായ ഉപയോഗശൂന്യമായ പ്രദേശങ്ങളിലും ഇവ വസിക്കുന്നു. ഒരുകാലത്ത് തെക്ക്-കിഴക്കൻ [[ഓസ്‌ട്രേലിയ]]യിലെ ഏറ്റവും സാധാരണമായ തവളകളിലൊന്നായിരുന്നെങ്കിലും, പ്രത്യേകിച്ചും ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് വലിയ ജനസംഖ്യാ തകർച്ചയെ നേരിട്ടു. ഇത് ആഗോളതലത്തിൽ ദുർബലമായി നിലവിലെ വർഗ്ഗീകരണത്തിലേക്ക് നയിച്ചു. [[ആവാസവ്യവസ്ഥ]]യുടെ നാശം, സ്ഥാനഭ്രംശം, മലിനീകരണം, പരിചപ്പെടുത്തിയ സ്പീഷീസുകൾ, പരാന്നഭോജികൾ, രോഗകാരികളായ [[Chytridiomycota|ചൈട്രിഡിയോമിക്കോട്ട]], [[Batrachochytrium dendrobatidis|ബാട്രചോചൈട്രിയം ഡെൻഡ്രോബാറ്റിഡിസ്]] &lt;ref name=&quot;iucn&quot;&gt;{{cite web| title=IUCN Redlist - Information on classification and treats of ''Litoria aurea''| url=http://www.iucnredlist.org/details/12143/all| accessdate=2006-07-27}}&lt;/ref&gt;എന്നിവയുടെ ഫലമായി അതിന്റെ എണ്ണം കുറയുന്നത് തുടരുകയാണ്. മാത്രമല്ല അവയ്ക്ക് വംശനാശ ഭീഷണി നേരിടുകയും ചെയ്യുന്നു. അവശേഷിക്കുന്ന ഭൂരിഭാഗം തവളകളും സ്വകാര്യ ഭൂമിയിൽ താമസിക്കുന്നതിനാൽ, സംരക്ഷണ ശ്രമങ്ങൾ ഏറെ സങ്കീർണ്ണമാകുന്നു. ഓസ്‌ട്രേലിയയിലെ സ്ഥിതിഗതികൾക്കിടയിലും, [[ന്യൂസീലൻഡ്|ന്യൂസിലാന്റിലും]] മറ്റ് [[പസഫിക് ദ്വീപുകൾ|പസഫിക് ദ്വീപുകളിലും]] ഇവയുടെ ജനസംഖ്യ കൂടുന്നതായി കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, നിർഭാഗ്യവശാൽ ഈ പ്രദേശങ്ങളിൽ പോലും കഴിഞ്ഞ ഏതാനും പതിറ്റാണ്ടുകളായി ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് ജനസംഖ്യ അതിവേഗം കുറയുന്നു.
==ടാക്സോണമി==
[[File:Litoria aurea.jpg|thumb|left|ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന്റെ രൂപരേഖയും അടിഭാഗത്തുള്ള കാഴ്ചകളും]]
&quot;ഗ്രീൻ ആന്റ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് &quot; എന്ന പൊതുവായ പേര് [[Harold Cogger|ഹരോൾഡ് കോഗർ]] 1975-ൽ എഴുതിയ '''റെപ്റ്റയിൽസ് ആന്റ് ആംഫിബിയൻസ് ഓഫ് ഓസ്‌ട്രേലിയ''' എന്ന പുസ്തകത്തിൽ നിന്ന് ആദ്യമായി അംഗീകരിച്ചു. ഇതിനുമുമ്പ്, അതിന്റെ പൊതുവായ പേരുകൾ '''ഗോൾഡൻ ഫ്രോഗ്, ഗോൾഡൻ ട്രീ ഫ്രോഗ്''' എന്നിവയായിരുന്നു. ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന് [[True frog|യഥാർത്ഥ തവളയുമായി]] ശാരീരികവും പെരുമാറ്റപരവുമായ നിരവധി സ്വഭാവസവിശേഷതകളുള്ളതിനാൽ അതിന്റെ യഥാർത്ഥ വർഗ്ഗീകരണം [[Rana (genus)|റാണ]] ജീനസിലാണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. ഇതിന് കൂർത്ത മൂക്ക്, നീളമുള്ള കാലുകൾ, കൂടിചേർന്ന കാൽവിരൽ എന്നിവ കാണപ്പെടുന്നു. ടിമ്പാനം വലുതും വ്യത്യസ്തവുമാണ്. ശരീരത്തിന്റെ ആകൃതി പല റാണ വർഗ്ഗങ്ങൾക്കും സമാനമാണ്. റാണ ജനുസ്സിലെ പല തവളകളെയും പോലെ, ഗ്രീൻ ആന്റ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് കൂടുതലും ജലജീവികളാണ്. മഴക്കാലത്ത് മാത്രമേ ഇവ കരയിലൂടെ സഞ്ചരിക്കൂ. [[True frog|റാണിഡേ കുടുംബവുമായുള്ള]] ശരീരഘടനാപരമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കാരണം ഇതിനെ ജനുസ്സിൽ നിന്ന് നീക്കംചെയ്‌തിരുന്നു. ഗ്രീൻ ആന്റ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന്റെ  അസ്ഥിയും തരുണാസ്ഥിയും ഘടനാപരമായ രൂപങ്ങളും [[Hylidae|ഹൈലിഡേ]] കുടുംബത്തിലെ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളോട് ഏറ്റവും അടുത്താണ്. അതിനാൽ ഇതിനെ വീണ്ടും തരംതിരിക്കപ്പെട്ടു.
[[File:Litoria aurea Rana comparison.jpg|thumb|300px|'ലിറ്റോറിയ ഓറിയ '' (ഇടത്) ആദ്യം 'റാണ' (വലത്) ജനുസ്സിൽപ്പെട്ടിരുന്നു. കൂർത്ത മൂക്ക്, നീളമുള്ള കാലുകൾ, കൂടിചേർന്ന കാൽവിരൽ എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ നിരവധി ശാരീരിക സമാനതകൾ കാണപ്പെടുന്നു. മൊത്തത്തിലുള്ള ശരീര ആകൃതി പല '' റാണ '' ഇനങ്ങൾക്കും സമാനമാണ്.]]

ഗ്രീൻ ആന്റ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് 1827-ൽ [[René Lesson|റെനെ ലെസ്സൺ]] '''റാണാ ഓറിയ''' എന്നാണ് ആദ്യമായി വിശേഷിപ്പിച്ചത്. 20 തവണ ഇതിന്റെ വർഗ്ഗീകരണം മാറ്റി. 1844-ൽ [[ആൽബർട്ട് ഗുന്തർ]] ഇതിനെ ആദ്യമായി ''ലിറ്റോറിയ ഓറിയ'' എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. കൂടാതെ ലിറ്റോറിയ ഓറിയ എന്ന് വീണ്ടും നാമകരണം ചെയ്യുന്നതിന് മുമ്പ് 9 തവണ കൂടി ഇതിന്റെ പേര് മാറ്റുകയുണ്ടായി.&lt;ref&gt;{{cite web| title=American Museum of Natural History, Amphibian Species of the World - Synonyms of ''Litoria aurea''| url=http://research.amnh.org/herpetology/amphibia/references.php?id=6077| accessdate=2006-07-27|url-status=dead| archiveurl=https://web.archive.org/web/20060508031008/http://research.amnh.org/herpetology/amphibia/references.php?id=6077| archivedate=2006-05-08| df=}}&lt;/ref&gt; ഇതിന്റെ നിർദ്ദിഷ്ട എപ്പിതെറ്റ് ''ഓറിയ,'' ലാറ്റിൻ പദം ''ഗോൾഡൻ'' എന്നർത്ഥമുള്ള ഓറിയസിൽ നിന്നാണ് വന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite book | last = Simpson | first = D. P. | title = Cassell's Latin Dictionary | publisher = Cassell Ltd. | year = 1979 | edition = 5 | location = London | isbn = 0-304-52257-0 | page = 883}}&lt;/ref&gt; ലിറ്റോറിയ ജനുസ്സിലെ തവളകളുടെ അടുത്ത ഗ്രൂപ്പായ ലിറ്റോറിയ ഓറിയയിലാണ് ഈ ഇനത്തെ ഇപ്പോൾ തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്.&lt;ref name=m82&gt;Mahony, p. 82.&lt;/ref&gt; ഈ വർഗ്ഗം [[South West, Western Australia|തെക്ക്-കിഴക്കൻ ഓസ്‌ട്രേലിയയിൽ]] മൂന്ന് ഇനം, വടക്കൻ [[ഓസ്‌ട്രേലിയ]]യിൽ ഒന്ന്, തെക്ക് പടിഞ്ഞാറൻ ഓസ്‌ട്രേലിയയിൽ രണ്ട് ഇനം എന്നിങ്ങനെ ഓസ്‌ട്രേലിയയിലുടനീളം ചിതറിക്കിടക്കുന്നു.&lt;ref name=m82/&gt; സങ്കരയിനങ്ങളിൽ ഗ്രീൻ ആന്റ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് (എൽ. ഓറിയ), [[growling grass frog|ഗ്രൗളിംഗ് ഗ്രാസ് ഫ്രോഗ്]] (എൽ. റാണിഫോർമിസ്), യെല്ലോ-സ്പോട്ടെഡ് ബെൽ ഫ്രോഗ് ([[Litoria castanea|എൽ. കാസ്റ്റാനിയ]]), [[Dahl's aquatic frog|ദാൽസ് അക്വാട്ടിക് ഫ്രോഗ്]] (എൽ. ഡാഹ്ലി), [[Spotted-thighed tree frog|സ്പോട്ടെഡ് -തൈയിഡ് ഫ്രോഗ്]] (എൽ. സൈക്ലോറിഞ്ച), [[മോട്ടോർബൈക്ക് തവള|മോട്ടോർബൈക്ക് തവള]] (എൽ. മൂറി) എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=m82/&gt; എൽ. റാണിഫോമിസ്, എൽ. കാസ്റ്റാനിയ എന്നിവയുടെ ശ്രേണികൾ ഗ്രീൻ ആന്റ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗുമായി സങ്കരയിനങ്ങളുണ്ടാക്കുന്നു.&lt;ref name=m82/&gt; ഇതിന്റെ ശാരീരിക സമാനതകൾ സ്പീഷിസുകൾ തമ്മിൽ വേർതിരിച്ചറിയാൻ പ്രയാസമുണ്ടാക്കാം. 1972 വരെ എൽ. റാണിഫോർമിസും ഗ്രീൻ ആന്റ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗും ഇലക്ട്രോഫോറെറ്റിക് പഠനങ്ങൾ അവയെ വ്യത്യസ്തമാണെന്ന് തെളിയിക്കുന്നതുവരെ ഒന്നായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=wp6/&gt; 1980 മുതൽ ടേബിൾ ലാന്റ്സ് ബെൽ ഫ്രോഗിനെ കാണ്മാനില്ല. ഇപ്പോൾ വംശനാശം സംഭവിച്ചേക്കാം. എന്നിരുന്നാലും ഇവയുടെ തുടകളിലെ വലിയ മഞ്ഞ പുള്ളികൾ പച്ച, ഗ്രീൻ ആന്റ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിൽ നിന്ന് ഇവയെ വേർതിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുന്നു. ഗ്രീൻ ആന്റ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിനോട് സാമ്യമുള്ള ഗ്രൗളിംഗ് ഗ്രാസ് ഫ്രോഗ്, ശരീരോപരിതലത്തിൽ ഉയർന്നുനില്ക്കുന്ന മുഴ കൊണ്ട് മാത്രമേ തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയൂ. ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിലെ [[Ulong, New South Wales|ഉലോങിന്]] സമീപം സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന എൽ. ഓറിയയിലെ ചില ജനസംഖ്യ എൽ. എ. ഉലോങിയിലെ പ്രത്യേക ഉപജാതിയായിരിക്കാമെന്നും അഭിപ്രായമുണ്ട്. പക്ഷേ ഇത് അംഗീകരിച്ചിട്ടില്ല.&lt;ref name=wp6&gt;Pyke and White, p. 568.&lt;/ref&gt;

ലി. കാസ്റ്റെയ്ൻസും എൽ. റാണഫോർമിസും സമാസമമായി ഏറ്റവും അടുത്ത ബന്ധമുള്ളതുമാണ് '''ലിറ്റോറിയ ഓറിയ.''' [[Serum albumin|സെറം ആൽബുമിനുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഒരു മൈക്രോകമ്പ്ലിമെന്റ് ഫിക്സേഷൻ ടെക്നിക് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്, എൽ. ഓറിയയോട് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള ഇനം എൽ. റാണിഫോമിസ് ആണ്. ആൽബുമിൻ ഇമ്യൂണോളജിക്കൽ ഡിസ്റ്റൻസ് ഡാറ്റ ഇവ രണ്ടും തമ്മിൽ വ്യത്യാസമില്ലെന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് 1.1 ദശലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് മറ്റ് രണ്ട് ഇനങ്ങളിൽ നിന്ന് പരിണാമികമായി വേർതിരിക്കപ്പെട്ടു. പ്രോട്ടീൻ വ്യതിയാനങ്ങളെക്കുറിച്ച് 1995-ൽ നടത്തിയ ഒരു പഠനത്തിൽ 19 പ്രോട്ടീൻ സിസ്റ്റങ്ങളിൽ നാലെണ്ണത്തിലും വ്യത്യാസമുണ്ടെന്ന് കണ്ടെത്തിയെങ്കിലും രണ്ടെണ്ണം മാത്രമേ താരതമ്യം കാണിക്കുന്നുള്ളൂ.&lt;ref name=wp6/&gt;വിവിധ പ്രദേശങ്ങൾ ഇപ്പോഴും സങ്കരവൽക്കരിക്കപ്പെടുമെന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർ വിശ്വസിക്കുന്നു. കാരണം അവയുടെ വിതരണ മേഖലകൾ പരസ്പരം കൂടിച്ചേരുന്നു, എൽ. റാണിഫോമിസും എൽ. ഓറിയയും വിക്ടോറിയയിലെ [[East Gippsland|കഴക്കൻ ജിപ്സ്ലാന്റ്]] പ്രദേശത്ത് കുളങ്ങൾ പങ്കിടുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=wp6/&gt;എന്നിരുന്നാലും, യഥാർത്ഥത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന സങ്കരയിനങ്ങളുടെ തെളിവുകൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടില്ല. [[Gippsland|ജിപ്സ്ലാന്റിൽ]] തവളകളുടെ മിശ്രിത രൂപത്തെക്കുറിച്ച് റിപ്പോർട്ടുകൾ വന്നിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, പ്രോട്ടീനുകളുടെ വിശകലനവും തവളകളുടെ സെറയും രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ഇനങ്ങളെ കാണിക്കുന്നു.&lt;ref name=wp7/&gt; മറ്റ് വിതരണ മേഖലകളിലെ സാമ്പിളുകൾ സഹവർത്തിത്വം ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും ഹൈബ്രിഡൈസേഷന്റെ തെളിവുകളൊന്നും കാണിച്ചിട്ടില്ല.&lt;ref name=wp7&gt;Pyke and White, p. 569.&lt;/ref&gt;

== വിതരണം ==
[[File:Litoria aurea range in Australia.PNG|thumb|left|ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന്റെ ചരിത്രപരമായതും (ചാര) നിലവിലെ (കറുപ്പ്) വിതരണവും]]
[[File:Litoria aurea range in New Zealand.PNG|thumb|upright|''എൽ. ഓറിയ'' യുടെ വിതരണം ന്യൂസിലാന്റിൽ]]
ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് തെക്ക്-കിഴക്കൻ ഓസ്‌ട്രേലിയയിൽ നിന്നുള്ളതാണ്. ജനസംഖ്യ കുറയുന്നതിനുമുമ്പ്, വടക്കൻ [[ന്യൂ സൗത്ത് വെയ്ൽസ്|ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിലെ]] [[Brunswick Heads, New South Wales|ബ്രൺസ്വിക്ക് ഹെഡ്സ്]] മുതൽ ഈസ്റ്റ് ഗിപ്സ്ലാന്റ്, വിക്ടോറിയ, &lt;ref name=&quot;gillespie&quot;&gt;Gillespie G. R. 1996. &quot;Distribution, habitat and conservation status of the Green and Golden Bell Frog ''Litoria aurea'' (Lesson, 1829) (Anura: Hylidae) in Victoria.&quot; ''Australian Zoologist'' 30: 199–207.&lt;/ref&gt;  പടിഞ്ഞാറ് [[Bathurst, New South Wales|ബാത്തർസ്റ്റ്]], [[Tumut|ടുമുട്ട്]], [[Australian Capital Territory|ഓസ്ട്രേലിയൻ ക്യാപിറ്റൽ ടെറിട്ടറി]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ വ്യാപിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;Osborne W. S., Littlejohn M. J. and Thomson S. A. 1996. &quot;Former distribution and apparent disappearance of the ''Litoria aurea'' complex from the Southern Tablelands of New South Wales and the Australian Capital Territory.&quot; ''Australian Zoologist'' 30: 190–198.&lt;/ref&gt;

വടക്കൻ ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിലെ [[Byron Bay, New South Wales|ബൈറോൺ ബേ]] മുതൽ വിക്ടോറിയയിലെ ഈസ്റ്റ് ജിപ്സ്ലാന്റ് വരെയാണ് ബെൽ ഫ്രോഗ് ഇപ്പോൾ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നത്. ജനസംഖ്യ കൂടുതലും തീരത്തോട് ചേർന്നാണ് കാണപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;iucn&quot;/&gt;ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിൽ, 1960 കൾക്കുശേഷം ഇത് വ്യാപ്തിയിലും സമൃദ്ധിയിലും ഗണ്യമായി കുറഞ്ഞു. വിക്ടോറിയയിലും സമാനമായ കുറവുകളൊന്നും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടില്ല.&lt;ref name=e381&gt;Egerton, p. 381.&lt;/ref&gt; ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിൽ, [[Captains Flat|ക്യാപ്റ്റൻസ് ഫ്ലാറ്റിലെ]] ജനസംഖ്യ ഒഴികെ 250 മീറ്റർ (820 അടി) ന് മുകളിലുള്ള ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്ന് ഇത് അപ്രത്യക്ഷമായി. &lt;ref name=&quot;iucn&quot;/&gt; തീരദേശ ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിലെ ജനസംഖ്യയെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു പഠനം സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പല ജനസംഖ്യയും വളരെ കുറവാണെന്നും സാധാരണയായി 20 ൽ താഴെ മാത്രമാണ് പൂർണ്ണവളർച്ചയെത്തിയവയെന്നും കാണിക്കുന്നു. 1996-ലെ ഒരു പഠനമനുസരിച്ച്, സിഡ്നി മെട്രോപൊളിറ്റൻ പ്രദേശത്ത് രണ്ട്, [[City of Shoalhaven|ഷോൾഹാവനിൽ]] രണ്ട്, ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിന്റെ മധ്യ-വടക്കൻ തീരത്ത് രണ്ട് തുടങ്ങി 300 ലധികം തവളകളിൽ ആറ് ഇനം അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;whitepyke&quot;&gt;White A. W. and Pyke G. H. 1996. &quot;Distribution and conservation status of the Green and Golden Bell Frog ''Litoria aurea'' in New South Wales.&quot; ''Australian Zoologist'' 30 (2): 177–189.&lt;/ref&gt;ഇപ്പോൾ ഇവ കാണപ്പെടുന്നസ്ഥലം ഏകദേശം 40 എണ്ണം മാത്രമേ ഉള്ളൂ. അവയിൽ മിക്കതും സിഡ്നി പ്രദേശത്താണ് കാണപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=wp4/&gt;ബെൽ ഫ്രോഗ് അതിന്റെ മുൻ ശ്രേണിയിലെ 90% ൽ നിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമായി.&lt;ref name=epbc&gt;{{cite web |url=http://www.environment.gov.au/cgi-bin/sprat/public/publicspecies.pl?taxon_id=1870 |title=Litoria aurea—Green and Golden Bell Frog Glossary |publisher=Environment.gov.au |date= |accessdate=2012-08-13}}&lt;/ref&gt;ചില മാതൃകകൾ‌ കാഴ്ചയിൽ മാത്രമായി [[Armidale, New South Wales|ആർ‌മിഡേലിൽ‌]] കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. പക്ഷേ ഇത് എൽ. കാസ്റ്റാനിയയുടെ തെറ്റായ തിരിച്ചറിയലായി മാറി.&lt;ref name=wp4&gt;Pyke and White, p. 566.&lt;/ref&gt;വിക്ടോറിയയിലെ ഇടിവ് കൂടുതൽ മിതമാണ്. ഉൾനാടൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ ആവാസ വ്യവസ്ഥകൾ കൂടുതലും അപ്രത്യക്ഷമായി. &lt;ref name=wp5&gt;Pyke and White, p. 567.&lt;/ref&gt;

സിഡ്നിയിലെ സിഡ്നി [[Sydney Olympic Park|ഒളിമ്പിക് പാർക്കിലെ]] ബ്രിക്ക്പിറ്റ് ([[2000 Summer Olympics|2000-ലെ സിഡ്നി ഒളിമ്പിക്സിന്]] ടെന്നീസ് കോർട്ടുകൾക്കായി നിർദ്ദേശിച്ച സൈറ്റ്) പോലുള്ള ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് നിലനിൽക്കുന്നു. ഇതിനെ അവിടെ കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് ടെന്നീസ് കോർട്ടുകൾ മാറ്റി ജനസംഖ്യ നിരീക്ഷിച്ചു. ഈ തവള [[Homebush Bay|ഹോംബുഷ് ബേ പ്രദേശത്തിന്റെ]] അനൗദ്യോഗിക ചിഹ്നമായി മാറി.&lt;ref&gt;{{cite web| title= Whatever happened to our Olympic Bell Frog? | publisher= [[Sydney Olympic Park Authority]] | url=http://www.sydneyolympicpark.com.au/corporate/media_room/media_releases3/whatever_happened_to_our_olympic_bell_frog |accessdate = 2006-12-16 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20061230204053/http://www.sydneyolympicpark.com.au/corporate/media_room/media_releases3/whatever_happened_to_our_olympic_bell_frog &lt;!--Added by H3llBot--&gt; | archivedate= 2006-12-30 }}&lt;/ref&gt;സിഡ്നിയിലെ പ്രകൃതിദത്ത ആവാസവ്യവസ്ഥയിലെ സ്ഥലങ്ങളിലും ഇവ വർദ്ധിക്കുന്നതായി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=wp5/&gt;

ഓസ്ട്രേലിയയുടെ കിഴക്കൻ തീരത്ത് [[Port Stephens (New South Wales)|പോർട്ട് സ്റ്റീഫൻസിന്]] പുറത്തുള്ള കൂരഗാംഗ്, [[Broughton Island (New South Wales)|ബ്രോട്ടൺ ദ്വീപുകൾ]], [[Jervis Bay Territory|ജെർവിസ് ബേയിലെ]] ബോവൻ ദ്വീപ് തുടങ്ങിയ മൂന്ന് ദ്വീപുകളിലാണ് ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് കാണപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;iucn&quot;/&gt;&lt;ref name=epbc/&gt;1860 കളിൽ ഇത് [[ന്യൂസീലൻഡ്|ന്യൂസിലാന്റിൽ]] കാണപ്പെട്ടു. ഇപ്പോൾ [[റൊട്ടൊറുവ|റോട്ടറോവയുടെ]] വടക്ക് [[നോർത്ത് ദ്വീപ്|നോർത്ത് ദ്വീപിന്റെ]] ഭാഗത്ത് സാധാരണമായി കാണപ്പെടുന്നു. മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും, സമീപത്തു തന്നെ കാണാൻ കഴിയുന്ന ഏക തവള ഇനമാണിത്.&lt;ref name=wp5/&gt;എന്നിരുന്നാലും, അടുത്തിടെ ഇതിന്റെ ജനസംഖ്യയിൽ കാര്യമായ നാശം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇരതേടുന്ന മത്സ്യം മൂലമാണെന്ന് ഇതിന്റെ വംശനാശ കാരണമെന്നു സംശയിക്കുന്നു. പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പസഫിക് ദ്വീപ് രാജ്യങ്ങളായ [[New Caledonia|ന്യൂ കാലിഡോണിയ]], [[വാനുവാടു|വാനുവാടു]] എന്നിവിടങ്ങളിലും ഇതിനെ പരിചയപ്പെടുത്തി. അതിനുശേഷം അവിടെ സാധാരണമായിത്തീർന്നു.&lt;ref name=&quot;iucn&quot;/&gt;&lt;ref name=wp5/&gt;

വ്യത്യസ്ത ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പ്രദേശങ്ങൾക്കിടയിൽ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് വലിപ്പത്തിലോ രൂപത്തിലോ വ്യക്തമായ വ്യത്യാസങ്ങളൊന്നും കണ്ടെത്തിയില്ല. വ്യത്യസ്ത ജനസംഖ്യകൾക്കിടയിലുള്ള വലിപ്പത്തിലും രൂപത്തിലുമുള്ള ഏറ്റക്കുറച്ചിലുകൾ ജനസംഖ്യയിലെ വ്യത്യാസങ്ങളെക്കാൾ കൂടുതലാണ്.&lt;ref name=wp7/&gt;പെൺതവളകൾ പ്രജനനകേന്ദ്രങ്ങളിൽ നിന്ന് അകലെ കാണപ്പെടാനുള്ള സാധ്യത കൂടുതലാണ്. അതേസമയം ആൺതവളകൾ നേർ വിപരീതം ആണ്. രൂപാന്തരീകരണത്തിൽ ആൺ, പെൺ തമ്മിൽ ഏകദേശം തുല്യ സംഖ്യകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രായപൂർത്തിയാകാത്ത തവളകളേക്കാൾ ജുവനൈൽ തവളകളെ നിരീക്ഷിക്കുന്നത് കുറവാണ്. എന്നിരുന്നാലും ഇവ സുലഭമായതുകൊണ്ടാണോ അതോ വർദ്ധിച്ച ഏകാന്തവാസം കൊണ്ടാണോ എന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് ഉറപ്പില്ല.&lt;ref name=wp17&gt;Pyke and White, p. 579.&lt;/ref&gt;

== വിവരണം ==
[[File:Litoria aurea dark.jpg|thumb|A green and golden bell frog with a dark colouration]]
ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് ദൃഢമായ വലിയ തവളയാണ്. പ്രായപൂർത്തിയായവക്ക് 4.5 മുതൽ 11 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (1.8 മുതൽ 4.3 ഇഞ്ച് വരെ) നീളം കാണപ്പെടുന്നു. സാധാരണ മാതൃകകൾക്ക് 6 മുതൽ 8 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (2.5 മുതൽ 3 ഇഞ്ച് വരെ) നീളം കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;whitepyke&quot;/&gt;അതിനാൽ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് [[ഓസ്‌ട്രേലിയ]]യിലെ ഏറ്റവും വലിയ തവളകളിലൊന്നാണ്.&lt;ref name=e381&gt;Egerton, p. 381.&lt;/ref&gt;പ്രായപൂർത്തിയായ ആൺതവളകൾ സാധാരണയായി പെൺതവളകളേക്കാൾ ചെറുതാണ്. മാത്രമല്ല അവയുടെ ഉപരിതലത്തിലെ നിറം പെൺതവളകളിൽ നിന്ന് വളരെ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇരുണ്ട കടല-പച്ച മുതൽ ശോഭയുള്ള മരതകം വരെയുള്ള ഷേഡുകൾ, കടുത്തവർണ്ണം, ഇരുണ്ട താമ്രവർണ്ണം, മങ്ങിയ ചെമ്പ്-തവിട്ട് വർണ്ണം അല്ലെങ്കിൽ സ്വർണ്ണ അടയാളങ്ങളുള്ള പച്ചനിറം അല്ലെങ്കിൽ പൂർണ്ണമായും വെങ്കലനിറം തുടങ്ങിയനിറങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=e381/&gt;&lt;ref name=&quot;ozfrog&quot;/&gt;സാധാരണയായി, പെൺതവളകൾക്ക് ആൺതവളകളേക്കാൾ കൂടുതൽ പച്ച പുള്ളികളുണ്ട്.&lt;ref name=wp7/&gt;തണുപ്പുള്ള മാസങ്ങളിൽ (മെയ്-ഓഗസ്റ്റ്), തവളകൾ നിഷ്‌ക്രിയമായിരിക്കുമ്പോൾ, നിറം മിക്കവാറും കറുപ്പായി മാറിയേക്കാം.&lt;ref name=wp3&gt;Pyke and White, p. 565.&lt;/ref&gt;കുറച്ച് മിനിറ്റ് ഇരുണ്ട സ്ഥലത്ത് തന്നെ നിൽക്കുന്നതിലൂടെ അവയ്ക്ക് ഈ രീതിയിൽ ഇരുണ്ടതാക്കാനും തവളകളുടെ ജീവിതകാലത്ത് നിറം മാറാനും കഴിയും.&lt;ref name=wp3/&gt;

ക്രീം-വൈറ്റ് അല്ലെങ്കിൽ ഇളം മഞ്ഞ വരയും, മുകളിൽ സ്വർണ്ണവും താഴെ കറുപ്പും കണ്ണിന് പിന്നിൽ നിന്ന് വ്യാപിച്ചുകൊണ്ട് അതിരിടുന്നു. പുറകിൽ നിന്ന്, ചെമ്പ് നിറം ടിമ്പാനത്തിന് കുറുകെ അരക്കെട്ട് വരെ നീളുന്നു. അതേ നിറത്തിന്റെ മറ്റൊരു വര കണ്ണിന് താഴെയായി ആരംഭിച്ച് തോളിലേക്ക് തുടരുന്നു. ഈ വര വരുന്നത് നാഭിപ്രദേശത്ത് നിന്ന് പിൻഭാഗത്തുള്ള പാർശ്വമടക്കിലേയ്ക്കാണ് പോകുന്നത്. അടിവയർ ക്രീം അല്ലെങ്കിൽ വെളുത്തതാണ്. കൂടാതെ പരുപരുത്ത തരിപോലുള്ള ഘടനയും കാണപ്പെടുന്നു. കാലുകൾ പച്ച, വെങ്കലം അല്ലെങ്കിൽ ഇവ രണ്ടും കൂടിച്ചേർന്ന നിറമാണ്. തുടയുടെ അകവശവും നാഭിപ്രദേശവും നീല കലർന്ന പച്ചയാണ്.&lt;ref name=e381/&gt;&lt;ref name=&quot;ozfrog&quot;/&gt; പ്രായപൂർത്തിയായ ആൺതവളകൾക്ക് തൊണ്ടയിലെ [[Vocal sac|വോക്കൽ‌ സഞ്ചികൾക്ക്]] മഞ്ഞ നിറം കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=d29/&gt;ടിംപാനം വ്യത്യസ്തവും അണ്ഡാകാര ആകൃതിയിലുള്ളതുമാണ്. കൂടാതെ ഈ ഇനത്തിന്റെ കാൽവിരലുകളിലെ ഡിസ്കുകൾ വലുതാക്കി മരത്തിൽ കയറാൻ സഹായിക്കുന്നു. ഇവ പലപ്പോഴും ജലത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നതിനാൽ, കാൽവിരലുകൾ പൂർണ്ണമായും ജലത്തിൽ നീന്താൻ സഹായിക്കുന്ന തുഴ പോലെ ആണ്.&lt;ref name=&quot;ozfrog&quot;/&gt;പ്രജനന അവസ്ഥയിലായിരിക്കുമ്പോൾ, ആൺതവളകൾ പെരുവിരലിൽ [[Nuptial pad|നംപ്ഷ്യൽ പാഡ്]] വികസിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് ഇണചേരൽ സമയത്ത് പെൺതവളകളെ പിടിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. പ്രജനന സീസണിൽ ഇവക്ക് തവിട്ട് നിറമായിരിക്കും. പക്ഷേ അവ ബാക്കി വർഷങ്ങളിൽ അവ്യക്തവും ഇളം നിറവുമാണ്.&lt;ref name=d29&gt;[http://www.environment.nsw.gov.au/resources/nature/recoveryplanGreenGoldBellFrogDraft.pdf ''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)]'', p. 29.&lt;/ref&gt;പ്രജനന കാലങ്ങളിൽ, പെൺതവളകളുടെ കാലിൽ നീലകലർന്ന നിറം ഉണ്ടാകുന്നു. ആൺതവളകളുടെ കാലുകൾക്ക് തുരുമ്പിച്ച ഓറഞ്ച് നിറമായിരിക്കും.&lt;ref name=wp8&gt;Pyke and White, p. 570.&lt;/ref&gt;

==പരിസ്ഥിതിയും സ്വഭാവവും==
[[File:Litoria aurea green.jpg|thumb|Green and golden bell frog demonstrating camouflage within reedy environments]]
മരത്തവള കുടുംബത്തിലെ ഒരു അംഗമെന്ന നിലയിൽ, ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് സസ്യങ്ങൾ, പാറകൾ, ഓടക്കാടുകൾ എന്നിവയിൽ സാധാരണയായി ജലത്തിനടുത്ത് അല്ലെങ്കിൽ അത്തരം സ്ഥലങ്ങൾക്കിടയിൽ ജീവിക്കുന്നു.&lt;ref name=wp13&gt;Pyke and White, p. 575.&lt;/ref&gt; മിക്ക തവള ഇനങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി ഇത് പലപ്പോഴും പകൽ സമയത്ത് സജീവമാണ്. ഈ ഇനം 17 ഓറിൻ [[Peptide|പെപ്റ്റൈഡുകൾ]] അടങ്ങിയ വഴുവഴുപ്പായ അക്രഡ് മ്യൂക്കസ് &lt;ref&gt;Barker, J.; Grigg, G. C.; Tyler, M. J. (1995) Surrey Beatty &amp; Sons. ''A Field Guide to Australian Frogs'' - The ''Litoria aurea'' complex, page 99.&lt;/ref&gt; സ്രവിക്കുന്നു. ഇവയിൽ 13 എണ്ണം ബ്രോഡ്-സ്പെക്ട്രം ആൻറിബയോട്ടിക്, ആൻറി കാൻസർ പ്രവർത്തനം കാണിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web| title=The antibiotic and anticancer active aurein peptides from the Australian Bell Frogs ''Litoria aurea'' and ''Litoria raniformis'' the solution structure of aurein 1.2. |author=Tomas Rozek |author2=Kate L. Wegener |author3=John H. Bowie |author4=Ian N. Olver |author5=John A. Carver |author6=John C. Wallace |author7=Michael J. Tyler |work= The FEBS Journal | url=http://www3.interscience.wiley.com/cgi-bin/abstract/73503687/ABSTRACT | archive-url=https://archive.today/20120629231138/http://www3.interscience.wiley.com/cgi-bin/abstract/73503687/ABSTRACT | dead-url=yes | archive-date=2012-06-29 | accessdate=2006-08-06}}&lt;/ref&gt; സ്രവണം തവളയെ വഴുതിപ്പോകുകയും പിടിക്കാൻ പ്രയാസമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. മറ്റ് ചില തവളകൾക്ക് ഇത് വിഷം ആയി പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, അതിനാൽ ഇത് ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗുകൾക്ക് ഉപയോഗപ്രദമായ പ്രതിരോധ ഉപകരണമാണ്.&lt;ref name=wp16/&gt; ആൺതവളകൾ 1 മീറ്ററിനുള്ളിൽ വന്നാൽ പരസ്പരം പോരടിക്കുകയും പലപ്പോഴും പരിക്കുകളിലേക്ക് നയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=wp16&gt;Pyke and White, p. 578.&lt;/ref&gt;

ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് വിശാലമായ ആവാസ വ്യവസ്ഥകൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതായി കണ്ടെത്തിയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Valdez|first=J.|last2=Klop-Toker|first2=K.|last3=Stockwell|first3=M.P.|last4=Clulow|first4=S.|last5=Clulow|first5=J.|last6=Mahony|first6=M.J.|date=2016|title=Microhabitat selection varies by sex and age class in the endangered green and golden bell frog Litoria aurea|url=https://publications.rzsnsw.org.au/doi/abs/10.7882/AZ.2016.031|journal=Australian Zoologist|language=en|volume=38|issue=2|pages=223–234|doi=10.7882/az.2016.031|issn=0067-2238|via=}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;തീരദേശ ചതുപ്പുകൾ, തണ്ണീർത്തടങ്ങൾ, ചതുപ്പുകൾ, അണക്കെട്ടുകൾ, കുഴികൾ, ചെറിയ നദികൾ, വനപ്രദേശങ്ങൾ, വനങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ സാധാരണയായി ഇവ കാണപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ മുൻ വ്യവസായ സ്ഥലങ്ങളിലും ഇതിന്റെ ജനസംഖ്യയെ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട് &lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Valdez|first=Jose W.|last2=Stockwell|first2=Michelle P.|last3=Klop-Toker|first3=Kaya|last4=Clulow|first4=Simon|last5=Clulow|first5=John|last6=Mahony|first6=Michael J.|date=2015-11-01|title=Factors driving the distribution of an endangered amphibian toward an industrial landscape in Australia|url=http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0006320715300604|journal=Biological Conservation|volume=191|pages=520–528|doi=10.1016/j.biocon.2015.08.010|issn=0006-3207}}&lt;/ref&gt; മനുഷ്യർ ഉപയോഗിക്കുന്ന ബാത്ത് ടബുകൾ പോലുള്ള പാത്രങ്ങളിൽ പോലും ഇവയെ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട് (ഉദാഹരണത്തിന്, ബ്രിക്ക്പിറ്റ്).&lt;ref name=wp8/&gt;അതിൻറെ അത്യന്താപേക്ഷീത ആവാസവ്യവസ്ഥ നിർണ്ണയിക്കാൻ പ്രയാസമാണ്. കാരണം അതിവേഗം ഒഴുകുന്ന അരുവികൾ ഒഴികെ വിശാലമായ ജലാശയങ്ങളിൽ ഇതിനെ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web| title=Habitat requirements for the green and golden bell frog ''Litoria aurea'' (Anura: Hylidae)|author=Pyke, GH |author2=White, AW|work= Australian Zoologist|date=May 1996 | url=http://www.csa.com/partners/viewrecord.php?requester=gs&amp;collection=ENV&amp;recid=4040805&amp;q=&amp;uid=788355505&amp;setcookie=yes| accessdate=2006-08-01}}&lt;/ref&gt;ഹ്രസ്വകാല ശുദ്ധജല കുളങ്ങളിലാണ് ഇത് സാധാരണയായി കാണപ്പെടുന്നത്. അവ എപ്പോഴും ആഴം കുറഞ്ഞതും, നിഴൽവീഴാത്തതും, ശുദ്ധജലവുമായിരിക്കും. കൂടാതെ സ്വദേശികളായാലും പരിചയപ്പെടുത്തിയ ഇനമായാലും പ്രിഡേറ്ററി മത്സ്യം അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന ജലം ഒഴിവാക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;iucn&quot;/&gt;എന്നിരുന്നാലും, ഇത് മിക്കപ്പോഴും മനുഷ്യവാസമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=wp9/&gt;വളർന്നുവരുന്ന സസ്യജാലങ്ങളായ ഞാങ്ങണ, ബുൾറഷുകൾ എന്നിവ വെയിൽ കായുന്നതിനായി തവള ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. ശീതകാല വാസസ്ഥലങ്ങൾ പ്രജനനസ്ഥലത്തിനു ചുറ്റുമുള്ള ലഭ്യമായ സുരക്ഷിതസ്ഥലങ്ങളിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. അവ സസ്യങ്ങൾ, പാറകൾ, മാലിന്യങ്ങൾ, അല്ലെങ്കിൽ മനുഷ്യ അവശിഷ്ടങ്ങൾ, ഉപേക്ഷിച്ച നിർമ്മാണ വസ്തുക്കൾ എന്നിവ ആകാം. അനുയോജ്യമായ തീറ്റ ലഭിക്കുന്ന ഇടത്തരം മുതൽ വളരെ ഇടതൂർന്ന പുല്ലുള്ള ആവാസ വ്യവസ്ഥകളുള്ള ഭൂപ്രദേശങ്ങളുടെ സമീപത്തായിരിക്കും ഇവ കാണപ്പെടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.semanticscholar.org/paper/Effects-of-vegetation-density-on-habitat-for-the-Fardell-Valdez/a4e72151729a3a78a501814365624027bb6cab25|title=Effects of vegetation density on habitat suitability for the endangered green and golden bell frog, Litoria aurea|last=Mahony|first=Michael F.|last2=Clulow|first2=John G.|date=2018|website=www.semanticscholar.org|language=en|access-date=2019-08-27|last3=Clulow|first3=Simon|last4=Stockwell|first4=Michelle Pirrie|last5=Klop-Toker|first5=Kaya|last6=Valdez|first6=Jose W.|last7=Fardell|first7=Loren}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;iucn&quot;/&gt;&lt;ref name=wp15&gt;Pyke and White, p. 577.&lt;/ref&gt;മണൽ, പാറ, കളിമണ്ണ് എന്നിവ ഉപയോഗിച്ചുള്ള ജലപാതകളെ ഇവ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. &lt;ref name=wp8/&gt; കൂടാതെ ജലത്തിന്റെ പ്രക്ഷുബ്ധത, പിഎച്ച്, ഓക്സിജന്റെ അളവ്, താപനില എന്നിവ  ഇതിന് സഹിക്കാൻ കഴിയുന്നു. എന്നിരുന്നാലും ഈ ഘടകങ്ങൾ ശാരീരിക വളർച്ചയെ തടസ്സപ്പെടുത്തുന്നു.&lt;ref name=wp8/&gt;അതിന്റെ കാലുകൾക്ക് വളരെയധികം പിടിത്തം ലഭിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, തവളകൾ മരങ്ങൾ കയറാനോ അവയെ ഒരു പരിധിവരെ വളരാൻ തിരഞ്ഞെടുക്കുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല. ഇത് ഭൂരിഭാഗം സമയവും നിലത്തിന്റെ 10 സെന്റിമീറ്ററിനുള്ളിൽ ചെലവഴിക്കുന്നു. മാത്രമല്ല അപൂർവ്വമായി നിലത്തിന് മുകളിൽ ഒരു മീറ്ററിൽ കൂടുതൽ സഞ്ചരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. &lt;ref name=wp13/&gt;  ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന് മണിക്കൂറുകളോളം ഒരിടത്ത് ഇരിക്കാനുള്ള കഴിവുമുണ്ട്.&lt;ref name=wp13/&gt;

ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന് ഒരു പകൽ അല്ലെങ്കിൽ രാത്രിയിൽ വളരെ ദൂരം സഞ്ചരിക്കാനാകും. 1.0 മുതൽ 1.5 കിലോമീറ്റർ ദൂരം വരെ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. പിന്നാലെ പോയി നടത്തിയ പരീക്ഷണങ്ങളിൽ ചിലതിന് മൊത്തം 3 കിലോമീറ്റർ വരെ സഞ്ചരിക്കാമെന്നും ചിലത് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പ്രജനന ആവാസവ്യവസ്ഥയിൽ നിന്ന് നിരവധി കിലോമീറ്റർ സഞ്ചരിക്കുമെന്നും തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=d31/&gt;എന്നിരുന്നാലും, ഈ ഇനം തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയുന്ന ഒരു സ്ഥലത്തേയ്ക്ക് മടങ്ങുകയോ ആവാസവ്യവസ്ഥ അതിന്റെ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായി തുടരുകയാണെങ്കിൽ താമസിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു. അല്ലെങ്കിൽ അവിടെനിന്ന് വീണ്ടും മാറുന്നു. ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ ആവാസവ്യവസ്ഥയുള്ള പ്രദേശങ്ങളെ അനുകൂലിക്കുന്നു. അതുപോലെ തന്നെ, ആവാസ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കി ജീവിവർഗങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള തന്ത്രങ്ങളുടെ പ്രധാന ഘടകമാണിത്.&lt;ref name=d31/&gt;പൊതുവേ, തവളകൾ 100–700&amp;nbsp;m&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; പ്രദേശങ്ങളിൽ തന്നെ നിൽക്കുന്നു. കരയിലുള്ള നിലനിൽപ്പിനായി തവളയെ പ്രകൃതി നന്നായി സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഉദരത്തോടു ചേർന്നു കിടക്കുന്ന ചർമ്മത്തിലൂടെ ഈർപ്പം ആഗിരണം ചെയ്യുന്നതിലൂടെ ഇതിന്റെ ബാഷ്പീകരണ ജലനഷ്ടം ഒരു നിരക്കിൽ തടയുകയും ഇത് വെള്ളമില്ലാത്ത ചർമ്മത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. &lt;ref name=wp9&gt;Pyke and White, p. 571.&lt;/ref&gt;ചിലത് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള ജലാശയത്തിൽ നിന്ന് 400 മീറ്റർ വരെ നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=wp13/&gt;

ശൈത്യകാലത്ത്, തവള നിഷ്‌ക്രിയമാവുകയും ഒരിടത്ത് തന്നെ തുടരുകയും ചെയ്യുന്നു. അതേസമയം ചൂടുള്ള മാസങ്ങളിൽ ഭക്ഷണത്തിനും ഇണചേരൽ പങ്കാളികൾക്കുമായി തിരയുന്നു. ശൈത്യകാലത്ത്, ചൂടുള്ളതോ നനഞ്ഞതോ ആയ കാലാവസ്ഥയിൽ ഹ്രസ്വകാലത്തേക്ക് സജീവമാകുന്നു. &quot;ടോർപിഡ്&quot; അവസ്ഥയിൽ കണ്ടെത്തിയതിന്റെ നിരീക്ഷണത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി തണുത്ത അവസ്ഥയിൽ, തവളകൾ നിഷ്‌ക്രിയമായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ഇത് ഫിസിയോളജിക്കൽ പഠനങ്ങളിലൂടെ ഇതുവരെ തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല.&lt;ref name=wp13/&gt;പകൽ സമയത്ത് തവള സജീവമാണെങ്കിലും, അതിന്റെ സുരക്ഷിതത്വത്തിനായി സൂര്യതാപത്തിലേക്ക് അധികം വിധേയമാകുന്നത് പരിമിതപ്പെട്ട് കാണുന്നു. ഇത് സജീവമായി ഭക്ഷണം തേടുകയോ അല്ലെങ്കിൽ പകൽ തീറ്റപ്പുല്ല് ഭക്ഷിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല. പ്രാണികൾ അതിന്റെ പരിസരത്തേക്ക് എത്തിയാൽ മാത്രമേ അവയെ വേട്ടയാടൂ.&lt;ref name=wp13/&gt;

ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന്റെ പ്രത്യൂൽപ്പാദനം ഉപ്പുവെള്ളത്തെയും ജല താപനിലയെയും ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ലവണാംശം വാൽമാക്രികളുടെ വികാസത്തെയും [[രൂപാന്തരീകരണം|രൂപാന്തരീകരണത്തെയും]] ബാധിക്കുന്നു.&lt;ref name=d35&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 35.&lt;/ref&gt; 20 ° C (68 ° F) താപനില അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ താഴെയുള്ള കുളങ്ങളിലെ പ്രജനനം ഗണ്യമായി മന്ദഗതിയിലാക്കുന്നു.&lt;ref name=wp9/&gt;വ്യക്തമായ ഫലങ്ങളൊന്നുമില്ലാതെ വാൽമാക്രികൾക്ക് ആയിരത്തിന് ആറ് ഭാഗങ്ങൾ (പി‌പി‌ടി) ലവണാംശം സഹിക്കാൻ കഴിയും. അതേസമയം 8 പി‌പി‌ടി അല്ലെങ്കിൽ‌ ഉയർന്ന ലവണാംശം വളർച്ചാ നിരക്ക് കുറയ്ക്കുകയും മരണനിരക്ക് വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=wp8/&gt;മറുവശത്ത്, കുറഞ്ഞത് 1-2 പി‌പി‌ടി ലവണാംശം ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന് ഗുണം ചെയ്യുന്നു. കാരണം ഇത് ചൈട്രിഡ് ഫംഗസ് പോലുള്ള രോഗകാരികളെ കൊല്ലുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Clulow|first=Simon|last2=Gould|first2=John|last3=James|first3=Hugh|last4=Stockwell|first4=Michelle|last5=Clulow|first5=John|last6=Mahony|first6=Michael|date=2018|title=Elevated salinity blocks pathogen transmission and improves host survival from the global amphibian chytrid pandemic: Implications for translocations|url=https://besjournals.onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/1365-2664.13030|journal=Journal of Applied Ecology|language=en|volume=55|issue=2|pages=830–840|doi=10.1111/1365-2664.13030|issn=1365-2664|access-date=2019-09-20|archive-date=2019-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20190827141849/https://besjournals.onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/1365-2664.13030|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Stockwell|first=M. P.|last2=Clulow|first2=J.|last3=Mahony|first3=M. J.|date=2015-03-01|title=Evidence of a salt refuge: chytrid infection loads are suppressed in hosts exposed to salt|url=https://doi.org/10.1007/s00442-014-3157-6|journal=Oecologia|language=en|volume=177|issue=3|pages=901–910|doi=10.1007/s00442-014-3157-6|issn=1432-1939}}&lt;/ref&gt;കുളത്തിന്റെ പിഎച്ച് 4 നും 10 നും ഇടയിൽ മുട്ട വിരിയാനുള്ള സാധ്യതയെ ബാധിക്കുന്നതായി കണ്ടെത്തിയില്ല.&lt;ref name=wp9/&gt;&lt;ref name=d34/&gt;

===ആഹാരരീതി===
ക്രൈക്കറ്റ്സ്, ലാർവ, കൊതുക് റിഗ്ലേഴ്സ്, ഡ്രാഗൺഫ്ലൈസ്, മണ്ണിര, പാറ്റകൾ, ഈച്ചകൾ, വെട്ടുക്കിളികൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രാണികളെ ഭക്ഷിക്കുന്നു.&lt;ref name=d27/&gt; ശുദ്ധജല ക്രേഫിഷ്, ഒച്ച്‌, മറ്റ് തവളകൾ എന്നിവയും ഒരേ ഇനത്തിലുള്ള തവളകളെപ്പോലും ഭക്ഷിക്കുന്നതിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=d27&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 27.&lt;/ref&gt;അവക്ക് നരഭോജിയുടെ ശക്തമായ പ്രവണതയുണ്ട്. മാത്രമല്ല ഒരേ ചുറ്റുപാടിലുള്ള തവളകളെ പരസ്പരം വിഴുങ്ങുന്നു. കാടുകളിൽ നടത്തിയ പഠനങ്ങളും പരീക്ഷണങ്ങളും നരഭോജനം വന്യയിനങ്ങൾക്കിടയിലും നടക്കുന്നുണ്ടെന്ന് തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=d27/&gt;

വാൽമാക്രികൾ ജൈവാവശിഷ്‌ടങ്ങൾ, ആൽഗകൾ, ബാക്ടീരിയകൾ എന്നിവയെ ഭക്ഷിക്കുന്നു.&lt;ref name=d28&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 28.&lt;/ref&gt; വാൽമാക്രികളുടെ വളർച്ചാഘട്ടങ്ങളിൽ സസ്യാഹരിയാണെങ്കിലും ജലജീവിതത്തിൽ ജലജീവികളെ ചൂഷണം ചെയ്യുകയോ മാംസഭോജികളാകുകയോ ചെയ്യുന്നു. വാൽമാക്രികളുടെ പരിപാലനത്തിൽ പുഴുങ്ങിയ ചീരയും വളർത്തുജീവികളുടെ ഭക്ഷണവും ചെറിയ കണങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ കഴിക്കുന്നു.&lt;ref name=d28/&gt;ജനസാന്ദ്രത ഉയർന്നതാണെങ്കിൽ, വാൽമാക്രികൾ പരസ്പരം നരഭോജനം നടത്തുന്നു.&lt;ref name=wp13/&gt;

പരിപാലനത്തിൽ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന് പുൽച്ചാടികൾ, പഴ ഈച്ചകൾ, മാൻഗോട്ടുകൾ, പട്ടുനൂൽപ്പുഴു, ആഭ്യന്തര ഈച്ചകൾ, വണ്ടുകൾ, ഭക്ഷണപ്പുഴു, ലാർവ, സ്ലാറ്ററുകൾ, പാറ്റകൾ, മോളസ്കുകൾ, വെട്ടുക്കിളികൾ, ചിലന്തികൾ, ഒച്ചുകൾ, മണ്ണിരകൾ, എലികൾ എന്നിവ ആഹാരമായി നൽകുന്നു. ഒരു ചെറിയ കടുവ പാമ്പിനെ ഭക്ഷിച്ച കേസും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=d27/&gt; ബന്ദികളായ തവളകൾക്ക് നിശ്ചലമായ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളോട് പ്രതികരിക്കാത്ത ഒരു ശീലമുണ്ട്. ഇത് തവള ചലിക്കുന്ന മിക്ക വസ്തുക്കളും ഭക്ഷിക്കുമെന്ന വിശ്വാസം രൂപപ്പെടുത്താൻ സഹായിച്ചു.&lt;ref name=d27/&gt;

തവളകളുടെ വേട്ടയാടൽ അവയുടെ വളർച്ചാ ഘട്ടത്തെയും ശാരീരിക വലിപ്പത്തെയും ആശ്രയിച്ച് മാറുന്നു. ചെറുതും വളർന്നു കൊണ്ടിരിക്കുന്നതുമായ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ്  ചെറിയ, പ്രത്യേകിച്ച് പറക്കുന്ന, പ്രാണികളെ വേട്ടയാടുന്നു, പലപ്പോഴും ഇരയെ ചാടി പിടിക്കുന്നു. പ്രായപൂർത്തിയായ തവളകൾ വലിയതും കരയിൽ അധിഷ്ഠിതമായതുമായ പ്രാണികൾക്കും തവളകൾക്കും പ്രത്യേക മുൻഗണന നൽകുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നു. &lt;ref name=d27/&gt; എന്നിരുന്നാലും അവ വാൽമാക്രികൾ, മറ്റ് ജലജീവികൾ എന്നിവ പോലുള്ള ജല ഇരകളെ ഭക്ഷിക്കുന്നു. രൂപാന്തരണം സംഭവിച്ചവ ഉടൻതന്നെ [[കൊതുക്|കൊതുകിന്റെ]] ലാർവ്വകളെ പിടികൂടാൻ ആഴമില്ലാത്ത വെള്ളത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നതായും കണ്ടെത്തി.&lt;ref name=d27/&gt;വിവിധ തവളയുടെ ഭക്ഷണക്രമത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഇരകളുടെ ആപേക്ഷിക അനുപാതം അജ്ഞാതമാണ്.&lt;ref name=d28/&gt;ബന്ദികളാക്കിയ തവളകളെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങളിൽ, അവ വർഷത്തിലെ തണുത്ത കാലഘട്ടങ്ങളിലും കാട്ടിലെ തവളകൾ പ്രജനന കാലഘട്ടത്തിലും ഭക്ഷിക്കുന്നത് കുറവാണ്. &lt;ref name=d28/&gt;ഭക്ഷ്യ സ്റ്റോക്കുകൾക്കുവേണ്ടി വളർത്തിയ തവളകളിൽ പൂർണ്ണമായും പക്വതയുള്ള തവളകളേക്കാൾ ഇളം തവളകൾ ചൂടുള്ള മാസങ്ങളിൽ കൂടുതൽ ഭക്ഷിക്കുന്നതായി കാണപ്പെട്ടു.&lt;ref name=wp15/&gt;


തവളകളെ വേട്ടയാടുന്ന സ്വാഭാവിക വേട്ടക്കാരിൽ [[Pacific reef heron|റീഫ് എഗ്രെറ്റുകൾ]], [[White-faced heron|വൈറ്റ് ഫേസ്ഡ് ഹെറോൺ]], [[Australian white ibis|വെളുത്ത ഐബീസുകൾ]], [[Swamp harrier|ചതുപ്പ് ഹാരിയർ]] എന്നിവ പോലുള്ള പക്ഷികൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. മറ്റ് വേട്ടക്കാരിൽ പാമ്പുകൾ, [[അരണ]], [[ചുവന്ന കുറുക്കൻ]], [[ആമ]], [[ആരൽ]], [[European perch|റെഡ്ഫിൻ പെർച്ച്]], [[യൂറോപ്യൻ കാർപ്]] തുടങ്ങിയ മത്സ്യങ്ങൾ, ഇരയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പലതരം ചെറു മത്സ്യങ്ങൾ,  [[Archimantis latistyla|വലിയ തവിട്ടുനിറത്തിലുള്ള മാന്റിസ്]] പോലുള്ള [[അകശേരുകികൾ|അകശേരുകികൾ]] എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=d28/&gt;&lt;ref name=wp19&gt;Pyke and White, p. 19.&lt;/ref&gt; [[Red-bellied black snake|റെഡ്-ബെല്ലീഡ് ബ്ലാക്ക് സ്നേക്ക്]], [[Tiger snake|ടൈഗർ സ്നേക്ക്]], &lt;ref name=d28/&gt; [[Laughing kookaburra|ലാഫിംഗ് കൂകബുറ]], [[Sacred kingfisher|സാക്രെഡ് കിംഗ്ഫിഷർ]] എന്നിവയ്ക്കായി മുതിർന്ന തവളകളുടെ പ്രജനനം രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അലഞ്ഞുതിരിയുന്ന പക്ഷികളും മറ്റ് പാമ്പുകളായ [[Dendrelaphis punctulatus|ഗ്രീൻ ട്രീ സ്നേക്ക്]], [[Agkistrodon contortrix|കോപ്പർഹെഡ് സ്നേക്ക്]] എന്നിവ തവളയുടെ പ്രധാന വേട്ടക്കാരാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=d29/&gt;തവളയ്ക്കും അതിന്റെ വാൽമാക്രികൾക്കുമുള്ള വിവിധ വേട്ടയാടൽ ഭീഷണികളുടെ ആപേക്ഷിക വ്യാപ്തി അജ്ഞാതമാണ്.&lt;ref name=d28/&gt;തവള അപൂർവമാകുന്നതിനുമുമ്പ്, ഉപജീവനമാർഗ്ഗങ്ങൾ കൂടുതൽ സാധാരണമായിരുന്നപ്പോൾ, [[Aboriginal Australians|ഓസ്‌ട്രേലിയൻ ആദിവാസികൾ]] ഇവയെ വേട്ടയാടുകയും ഭക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ബയോളജി ക്ലാസുകളിലെ കീറിമുറിക്കൽ വിശദീകരണ പഠനത്തിനായും ഇത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. വളർത്തു ഉരഗങ്ങളെ ഭക്ഷിക്കുന്നതിനും മനുഷ്യർ പിടിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=wp16/&gt;

===പുനരുൽപാദനം===
[[File:Litoria aurea development.jpg|thumb|Development of green and golden bell frog]]
ഒക്ടോബർ മുതൽ മാർച്ച് വരെയുള്ള ചൂടുള്ള മാസങ്ങളിൽ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് പ്രജനനം നടത്തുന്നു. എന്നിരുന്നാലും ചില സംഭവങ്ങളിൽ ശീതകാലത്തിന്റെ അവസാനത്തിലും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. പുനരുൽപാദനത്തെ ഭൂമിശാസ്ത്രം സ്വാധീനിച്ചതായി കാണുന്നു. തെക്ക്, കൂടുതൽ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലെ ജനസംഖ്യയ്ക്ക് അവയുടെ വടക്ക്, താഴ്ന്ന പ്രദേശങ്ങളിലെ എതിരാളികളേക്കാൾ ഹ്രസ്വമായ ഒരു ജാലകം ഉണ്ടെന്ന് കാണുന്നു. ആദ്യത്തേത് പ്രജനനം നേരത്തേ ആരംഭിക്കുകയും മുമ്പത്തെ ഗ്രൂപ്പിനേക്കാൾ പൂർവ്വാധികം താമസിച്ച്‌ അവസാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=d29/&gt;സാധാരണയായി വെള്ളത്തിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുമ്പോൾ, പ്രധാനമായും രാത്രിയിൽ ചിലപ്പോൾ സസ്യജാലങ്ങളുള്ള ഒരു കുളത്തിന്റെ അരികിൽ പ്രജനന സമയങ്ങളിൽ ആൺതവളകൾ ശബ്ദമുണ്ടാക്കാറുണ്ട്. ഗിയറുകൾ മാറ്റുന്ന മോട്ടോർബൈക്കിന്റെ ശബ്ദത്തോട് സാമ്യമുള്ള നാല് ഭാഗത്തുനിന്നും &quot;വാക്ക്-വാക്ക് ശബ്‌ദം&quot; എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ആഴത്തിലുള്ള അലർച്ചയോടെയാണ് അവ ശബ്ദമുണ്ടാക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;ozfrog&quot;&gt;{{cite web |url=http://frogsaustralia.net.au/frogs/display.cfm?frog_id=132 |title=Litoria aurea |publisher=Frogs Australia Network |date=2005-02-23 |accessdate=2008-07-16 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080720054221/http://frogsaustralia.net.au/frogs/display.cfm?frog_id=132 |archivedate=2008-07-20 |df= }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=d29/&gt;ആൺതവളകളുടെ രേഖപ്പെടുത്തിവച്ചിരിക്കുന്ന ശബ്ദങ്ങളോട് പ്രതികരിക്കുന്നതിൽ നിന്നും ആൺതവളകൾ മുഴുവൻ ഗ്രൂപ്പുകളും ഒരുമിച്ച് ശബ്ദമുണ്ടാക്കുന്നതായി കണ്ടെത്തി. &lt;ref name=d29/&gt;ചില താപനില പരിധികളിൽ ആൺതവളകൾ വിളിക്കാനുള്ള സാധ്യത കൂടുതലാണ്. ജലത്തിന്റെ താപനിലയ്ക്ക് 16–23 ° C, വായുവിൽ 14-25 ° C. മഴ വന്നയുടനെ വിളിക്കാനും സാധ്യതയുണ്ട്.&lt;ref name=wp11/&gt;

9 മുതൽ 12 മാസം വരെയെത്തുമ്പോൾ 45-50 മില്ലിമീറ്റർ വലിപ്പംവെയ്ക്കുന്ന ആൺതവളകൾ പൂർണ്ണവളർച്ചയെത്തുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നു. ഈ വലിപ്പത്തിൽ താടിയുടെ അടിഭാഗത്ത് ചാരനിറം മുതൽ തവിട്ട് മഞ്ഞ നിറത്തിൽ വാഷ് വികസിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു. ഇത് ഒരു വോക്കൽ സഞ്ചിയുടെ വികാസത്തെയും ശബ്ദമുണ്ടാക്കാനുള്ള സ്വഭാവം ആരംഭിക്കാനുള്ള കഴിവിനെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=d29/&gt; രണ്ട് വയസിൽ പെൺതവളകൾ ലൈംഗിക പക്വതയിലെത്തുന്നു, 65 മില്ലിമീറ്ററിൽ കുറവുള്ളവക്ക് [[ആംപ്ലിക്‌സസ്|ആംപ്ലിക്‌സസ്]] സ്വഭാവം കാണില്ല. രൂപാന്തരീകരണത്തിനുശേഷം രണ്ടാം സീസൺ വരെ ഈ നീളം എത്തുന്നില്ല.&lt;ref name=d30/&gt;തവള ഒരു പ്രാവശ്യം മാത്രം പ്രജനനം നടത്തുന്ന തരത്തിലുള്ളതല്ല.&lt;ref name=d30/&gt; മുട്ടയിടുന്ന സമയത്ത് പെൺതവളകൾക്ക് ശരീരഭാരത്തിന്റെ 26% വരെ കുറയാൻ കഴിയും, അതേസമയം ആൺതവളകളും പ്രജനന സമയത്ത് ശരീരഭാരം കുറയ്ക്കുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നു. കാരണം അവ ഭക്ഷിക്കുന്നത് കുറവാണ്.&lt;ref name=wp11/&gt;പ്രജനന സീസണിൽ നഷ്ടപ്പെടുന്ന ഭാരം സാധാരണയായി ജനുവരി മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ വീണ്ടെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=wp12/&gt;

ആണും പെണ്ണും തമ്മിലുള്ള ആംപ്ലെക്സസ് പ്രധാനമായും വെള്ളത്തിലാണ് സംഭവിക്കുന്നത്. പക്ഷേ ചിലപ്പോൾ വരണ്ട ഭൂമിയിൽ വെള്ളത്തിൽ നിന്ന് ഗണ്യമായ അകലത്തിൽ സംഭവിക്കുന്നു. പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളുടെ നിരീക്ഷണങ്ങളിൽ ആൺതവളകൾ കൂടുതൽ നേരം കോർട്ടിംഗ് ഏരിയയിൽ ചുറ്റിനടക്കുന്നതായി കാണാറുണ്ട്. അതേസമയം പെൺതവളകൾ ആൺതവളകളെ കണ്ടുമുട്ടുന്നതിനുമുമ്പ് ഭക്ഷണം കണ്ടെത്താനായി മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളിൽ താമസിക്കുന്നു. ആംപ്ലെക്സസ് സമയത്ത്, ആൺതവളകൾ പെൺതവളകളുടെ പുറകിൽ കയറിയ ശേഷം കക്ഷങ്ങൾക്ക് സമീപം ചേർത്തു പിടിക്കുന്നു.&lt;ref name=d29/&gt;&lt;ref name=wp11/&gt;കാട്ടിൽ, ആംപ്ലെക്സസ് സാധാരണയായി അഞ്ച് ദിവസവും 10 മിനിറ്റ് എടുക്കും. ലബോറട്ടറിയിൽ കൃത്രിമമായി പ്രചോദിപ്പിക്കപ്പെട്ട ആംപ്ലെക്സസ് 50 മണിക്കൂർ നീണ്ടുനിൽക്കുന്നതായി നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ അഞ്ച് ദിവസത്തെ റിപ്പോർട്ടുകളും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=wp11/&gt;ചിലപ്പോൾ, ആംപ്ലെക്സസ് മുട്ടയിടുന്നതിന് കാരണമാകില്ല.&lt;ref name=wp11/&gt;

പെൺതവളകൾ  മുട്ടയിടുന്നതിനുമുമ്പ് 100 മീറ്റർ വരെ നീങ്ങുന്നു. &lt;ref name=wp11/&gt;  മുട്ടയിടുന്ന സമയത്ത്, ജോഡി തവളകൾ ആംപ്ലെക്സസിൽ തുടരും. ആൺതവളകൾ തന്റെ ബീജം ഉപയോഗിച്ച് ബീജസങ്കലനം നടത്തുമെന്ന് അനുമാനിക്കുന്നു. ബീജസങ്കലനം ത്വരിതപ്പെടുമെന്ന് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്ന ഈ സമയത്ത് ആൺതവളകൾ അവയുടെ പിൻകാലുകൾ ഉപയോഗിച്ച് വെള്ളത്തിൽ തുഴഞ്ഞു നീങ്ങുന്നു. മുട്ടയിടുന്നതിനും ബീജസങ്കലനത്തിനുമായി അഞ്ച് മിനിറ്റ് എടുക്കും.&lt;ref name=wp11/&gt;ജലജീവികൾക്കിടയിൽ ശരാശരി 5,000 മുട്ടകൾ ജെലാറ്റിനസ് പിണ്ഡത്തിൽ നിക്ഷേപിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, 11,682 എണ്ണം വരെ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;van de Mortel, T.F. and Goldingay, R. 1996. &quot;Population assessment of the endangered Green and Golden Bell Frog ''Litoria aurea'' at Port Kembla, New South Wales.&quot; ''Australian Zoologist''. 30(4):398–404.&lt;/ref&gt;പെൺതവളകൾ  മുട്ട നിക്ഷേപിക്കുമ്പോൾ ചുറ്റിക്കറങ്ങുന്നതിനാൽ മുട്ടയുടെ ഒരു പാത അവശേഷിക്കുന്നു. അത് ചിലപ്പോൾ സ്വയം കെട്ടുപിണയുന്നു.&lt;ref name=wp3/&gt;തുടക്കത്തിൽ, പിണ്ഡം വെള്ളത്തിനുമുകളിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുന്നു. പക്ഷേ മുട്ടയിട്ട് 12 മണിക്കൂർ വരെ കഴിയുമ്പോൾ അല്ലെങ്കിൽ വെള്ളത്തിനു കലക്കമുണ്ടാകുമ്പോൾ മുങ്ങുന്നു.&lt;ref name=wp9/&gt;മുട്ട മറ്റ് തവള ഇനങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്. നിക്ഷേപത്തിന് 2–2.5 മില്ലീമീറ്റർ വീതിയുള്ള ഇവ ദ്വിവർണ്ണവും ഒരു അറ്റത്ത് കറുപ്പും മറ്റേ അറ്റത്ത് വെളുത്തതുമാണ്. &lt;ref name=wp3/&gt;അവ ഉടനെ വളരാൻ തുടങ്ങുന്നു. മുങ്ങുന്നതിനുമുമ്പ് 4 മില്ലീമീറ്ററോളം വേഗത്തിൽ എത്തുന്നു. മുട്ട നിക്ഷേപിക്കുമ്പോൾ ആദ്യം കറുത്ത ഭാഗം വെള്ളത്തിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുന്നു. പക്ഷേ മുങ്ങിയതിനുശേഷം വളർച്ച ക്രമരഹിതമാകുന്നു.&lt;ref name=wp3/&gt;രണ്ടോ അഞ്ചോ ദിവസത്തിന് ശേഷം, [[വാൽമാക്രി]]കൾ വിരിയുന്നു. പക്ഷേ ഈ പ്രക്രിയയ്ക്ക് കുറച്ച് മണിക്കൂറുകൾ മാത്രമേ എടുക്കൂ.&lt;ref name=wp9/&gt;വിരിയിക്കുന്നതിനുള്ള നിരക്ക് 46 മുതൽ 77% വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ ഏറ്റവും കൂടിയ താപനില 22 ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസു വരെയാകുന്നു. നിഷ്പക്ഷ സാഹചര്യങ്ങളുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ ക്ഷാരാവസ്ഥ വിരിയാനുള്ള സാധ്യത കുറഞ്ഞ നിരക്കിലേക്ക് നയിക്കുന്നില്ലെങ്കിലും അസിഡിക് വെള്ളത്തിൽ വിരിയാനുള്ള സാധ്യത കുറവാണ്. മുട്ടകൾ വിരിയിക്കുന്നതിന് പൂർണ്ണവളർച്ചയെത്തിയ പെൺതവളകളുടെ ദൗർലഭ്യവും പെൺതവളകൾ ഇടുന്ന മുട്ടകളുടെ എണ്ണവും കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ, വാൽമാക്രിയുടെ അതിജീവന നിരക്ക് വളരെ കുറവാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=wp17/&gt;

വിരിഞ്ഞതിനുശേഷം, വാൽമാക്രികൾക്ക് 2.5–3 മില്ലീമീറ്ററോളം സ്‌നൗട്ട്-വെന്റ് നീളവും (എസ്‌വി‌എൽ), വാൽ ഉൾപ്പെടെ 5–6 മില്ലീമീറ്റർ നീളവും കാണപ്പെടുന്നു. പരിപാലിക്കപ്പെടുന്ന വാൽമാക്രികൾ മൊത്തം ദൈർഘ്യത്തിൽ കാലക്രമേണ ഗണ്യമായി വർദ്ധിക്കുന്നു. അഞ്ച് ആഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ അവയുടെ എസ്‌വി‌എൽ ഏകദേശം 3 മുതൽ 9 മില്ലിമീറ്റർ വരെ വർദ്ധിക്കുന്നു. അടുത്ത അഞ്ച് ആഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ ഇത് വീണ്ടും മൂന്നിരട്ടിയായി വർദ്ധിക്കുന്നു.&lt;ref name=wp9/&gt;മൊത്തത്തിൽ, വളർച്ചാ നിരക്ക് ആദ്യ അഞ്ച് ആഴ്ചയിൽ പ്രതിദിനം 0.2 മില്ലിമീറ്ററാണ്.&lt;ref name=wp9/&gt; ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന്റെ വലിപ്പം 80 മില്ലീമീറ്റർ (3.1 ഇഞ്ച്) നീളത്തിൽ എത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;ozfrog&quot;/&gt; എന്നാൽ വലിപ്പം വളരെയധികം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. മിക്കതും വളരെ ചെറുതാണ്. &lt;ref name=wp4/&gt; ശരീരം സാധാരണയായി കുറുകെ വീതിയിൽ കടും നിറത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ഫിന്നിന് മഞ്ഞനിറവും ഗണ്യമായി കമാന ആകൃതിയും കാണപ്പെടുന്നു. പേശികൾ ശക്തി കുറഞ്ഞതും വാലറ്റത്തെത്തുമ്പോൾ വീതികുറയുന്നു. &lt;ref name=wp3/&gt; ശരീരഭിത്തി അർദ്ധസുതാര്യ മഞ്ഞയും അടിവയറിന് മുകളിൽ ഇരുണ്ട ഭാഗങ്ങളും കാണപ്പെടുന്നു. അവയവങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പ്, വാൽമാക്രിയുടെ ശരീരം മുതിർന്നവയെപ്പോലെ പച്ചകലർന്ന നിറം വ്യാപിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു.&lt;ref name=wp3/&gt;വാൽമാക്രികൾ സാധാരണയായി ജലത്തിന്റെ ഉപരിതലത്തിന്റെ 30 സെന്റിമീറ്ററിനുള്ളിൽ നീന്തുന്നു. അല്ലെങ്കിൽ അടിയിൽ നിശ്ചലമായി കിടക്കുന്നു. മത്സ്യ സ്കൂളുകൾക്ക് സമാനമായ ഗ്രൂപ്പുകളായി അവ പലപ്പോഴും ഒരുമിച്ച് വെള്ളത്തിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുന്നു.&lt;ref name=wp12&gt;Pyke and White, p. 574.&lt;/ref&gt;

വാൽമാക്രി ഘട്ടത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ പിൻകാലുകൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. തുടർന്ന് മുൻകാലുകൾ വികസിക്കുമ്പോൾ ഘട്ടം അവസാനിക്കുന്നു. പ്രജനന സീസൺ കാരണം ഇത് സാധാരണയായി ഒക്ടോബർ മുതൽ ഏപ്രിൽ വരെയാണ് സംഭവിക്കുന്നത്. പക്ഷേ വർഷം മുഴുവൻ വാൽമാക്രികൾ നിരീക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു. ചില വാൽമാക്രികൾ ഓവർവിന്റർ ചെയ്യുന്നു. പരിപാലിക്കപ്പെടുന്ന വാൽമാക്രികളിലും ഇത് സംഭവിക്കുന്നതായി കണ്ടെത്തി. വാൽമാക്രി ഘട്ടത്തിന്റെ ദൈർഘ്യം, കുളങ്ങളിലും പരിപാലനത്തിലും, സാധാരണയായി 10 മുതൽ 12 ആഴ്ച വരെയാണ്. പക്ഷേ ഇത് അഞ്ച് ആഴ്ച മുതൽ ഒരു വർഷം വരെയാകാം. മന്ദഗതിയിൽ വളരുന്ന വാൽമാക്രികൾ സാധാരണയായി ശൈത്യകാലത്ത് വളർച്ച പുരോഗമിക്കുന്നു. കാരണം വളർച്ചാ നിരക്കും താപനിലയും തമ്മിൽ നല്ല ബന്ധം കാണിക്കുന്നു. 4, 7, 9 പി‌എച്ച് മൂല്യങ്ങളിലുടനീളമുള്ള വളർച്ചാ നിരക്കിന്റെ വ്യത്യാസം വളരെ കുറവാണ്. ആദ്യ നാല് ആഴ്ചകളിൽ, 18–26 °C പരിധിയിലുടനീളം വളർച്ചാ നിരക്കിൽ കാര്യമായ വ്യത്യാസം ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നാൽ ഈ സമയം മുതൽ, വളർച്ച 18 ° C ൽ ഗണ്യമായി തടസ്സപ്പെട്ടു.&lt;ref name=wp9/&gt;രൂപാന്തരീകരണ ഘട്ടത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ, എല്ലാ അവയവങ്ങൾക്കൊപ്പം ഒരു വാലും കാണപ്പെടുന്നു. അടുത്ത ഘട്ടത്തിൽ, വാൽ ലോപിക്കുന്നു. മാത്രമല്ല ദൃശ്യമാകുന്ന മറ്റൊരു മാറ്റം സൂക്ഷ്‌മരന്ധ്രം അടയുന്നത് മാത്രമാണ്. വാൽമാക്രികളുടെ രൂപാന്തരീകരണത്തിൽ സാധാരണയായി 22–28 മില്ലിമീറ്റർ എസ്‌വി‌എൽ കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=wp9/&gt; ഇത് ജലത്തിന്റെ താപനിലയെയും ലഭ്യമായ ഭക്ഷണത്തെയും ആശ്രയിച്ച് രണ്ട് മുതൽ 11 മാസം വരെ രൂപാന്തരീകരണം പൂർത്തിയാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;Daly, G. 1995. &quot;Observations on the Green and Golden Bell-Frog ''Litoria aurea'' (Anura: Hylidae).&quot; ''Herpetofauna''. 25(1):2–9.&lt;/ref&gt;കുറഞ്ഞ താപനിലയിൽ ഈ പ്രക്രിയ മന്ദഗതിയിലാകുന്നു.&lt;ref name=d30&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 30.&lt;/ref&gt;  എന്നാൽ വാൽമാക്രി ഘട്ടം പൂർത്തിയായതിന് ശേഷം സാധാരണയായി മൂന്ന് മുതൽ എട്ട് ദിവസം വരെ എടുക്കുന്നു.&lt;ref name=wp10/&gt;ഇരതേടുന്ന മത്സ്യങ്ങളില്ലാത്ത ജലശ്രോതസ്സുകളിൽ ഗണ്യമായ അനുപാതത്തിലാണ് പ്രജനനം നടക്കുന്നത്. കൂടാതെ ജലാശയങ്ങളിൽ പ്രജനനം ശാശ്വതമായികാണപ്പെടുന്നില്ല. എന്നിരുന്നാലും, വിക്ടോറിയയിലെ കൂടുതൽ ജനസംഖ്യയും സ്ഥിരമായി കുളങ്ങളിൽ പ്രജനനം നടത്തുന്നതാണെന്ന് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;gillespie&quot;/&gt;

വാൽമാക്രിയിൽ നിന്ന് രൂപഭേദം വരുന്ന മെറ്റാമോർഫുകൾ മുതിർന്നവയോട് സാമ്യമുള്ളതും ശരാശരി 2.6 സെന്റിമീറ്റർ (1.0 ഇഞ്ച്) നീളവുമാണ്. [39] അടുത്തിടെ രൂപാന്തരണം സംഭവിച്ച തവളകൾ പ്രത്യേകിച്ചും ആവാസവ്യവസ്ഥ സമീപത്തായിരിക്കുമ്പോൾ, പ്രദേശത്ത് നിന്ന് ഭക്ഷണം ലഭ്യമല്ലെങ്കിലോ കുറവായിരിക്കുമ്പോഴോ പ്രജനനസ്ഥലത്തു നിന്ന് അതിവേഗം പുറത്തുപോകുന്നത് നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. കുടിയേറാനുള്ള പ്രവണത പലപ്പോഴും വലിയ തവളകൾ വളർന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന തവളകളെ ഭക്ഷിക്കുന്ന സ്വവർഗ്ഗത്തിലുള്ളവയുടെ മാംസം തിന്നുന്ന സ്വഭാവവും ഒരു കാരണമായി കാണുന്നു.&lt;ref name=d31&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 31.&lt;/ref&gt;രൂപാന്തരീകരണം പൂർത്തിയായ ശേഷം, തവളയ്ക്ക് ഒരേ വലിപ്പമാണ്. ജുവനൈൽസ് തുടക്കത്തിൽ അതിവേഗം വളരുന്നു. വളർച്ച മന്ദഗതിയിലാകുന്നതിന് മുമ്പ് &lt;ref name=wp10/&gt;രണ്ട് മാസത്തിനുള്ളിൽ 45 മില്ലീമീറ്ററും അര വർഷത്തിനുള്ളിൽ 50–60 മില്ലീമീറ്ററും എത്തുന്നു. &lt;ref name=wp10&gt;Pyke and White, p. 572.&lt;/ref&gt;ലൈംഗിക പക്വതയിലെത്തിക്കഴിഞ്ഞാൽ, തവളകളുടെ ശാരീരിക വളർച്ച വളരെ മന്ദഗതിയിലാണ്.&lt;ref name=wp10/&gt;

വാൽമാക്രിയിൽ നിന്ന് രൂപഭേദം വരുന്ന തവളകൾക്ക് 2 ഗ്രാം ഭാരം വരും, ഏറ്റവും വലിയ മുതിർന്നവക്ക് 50 ഗ്രാം ഭാരം വരെ എത്താം. സംഭരിച്ച കൊഴുപ്പിന്റെ അളവ്, അടുത്തിടെയുള്ള ഭക്ഷണം, മുട്ടയുടെ രൂപീകരണം എന്നിവ അനുസരിച്ച് ഓരോ തവളകൾക്ക് ശരീരഭാരത്തിൽ കാര്യമായ വ്യത്യാസമുണ്ടാകും.&lt;ref name=wp11&gt;Pyke and White, p. 573.&lt;/ref&gt;പരിപാലിക്കപ്പെടുന്നവയുടെ ആയുസ്സ് 10-15 വർഷം ആണെന്ന് അറിയാമെങ്കിലും, ഇണങ്ങാത്ത തവളയുടെ ആയുസ്സ് നന്നായി മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിച്ചിട്ടില്ല.&lt;ref name=d30/&gt;
== പരിപാലന സ്ഥിതി ==
ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന്റെ എണ്ണം കഴിഞ്ഞ 10 വർഷത്തിനിടെ 30 ശതമാനത്തിലധികം കുറഞ്ഞുവെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web| title=IUCN RedList &amp;ndash; ''Litoria aurea'' (under &quot;Justification&quot;) | url=http://www.iucnredlist.org/details/12143/summ| accessdate=2006-07-31}}&lt;/ref&gt; ഇത് ആഗോളതലത്തിലും ദേശീയമായും ദുർബലമായവയാണെന്നും ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസ് ഭീഷണി നേരിടുന്ന ജീവികളുടെ സംരക്ഷണ നിയമം, 1995 പ്രകാരം വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്നതായും പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=epbc/&gt;ദേശീയ തലത്തിൽ ഇത് ദുർബലമെന്ന് മാത്രമേ തരംതിരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളൂവെങ്കിലും, ദേശീയ തവള പ്രവർത്തന പദ്ധതി ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്നതായി വർഗ്ഗീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=wp23/&gt;ഓസ്‌ട്രേലിയയ്ക്ക് വിപരീതമായി, ന്യൂസിലാന്റിൽ തവളകൾ ധാരാളം കാണപ്പെടുന്നു. അവയെ വന്യമായും സുരക്ഷിതമല്ലാത്തതുമായി തരംതിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=wp23&gt;Pyke and White, p. 585.&lt;/ref&gt; 

ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ വിഘടനം, മണ്ണൊലിപ്പ്, മണ്ണിന്റെ അവശിഷ്ടം, കീടനാശിനികൾ, രാസവളങ്ങൾ, ജല സംവിധാനങ്ങളെ മലിനപ്പെടുത്തൽ, &lt;ref name=d40/&gt; ഇരതേടുന്ന മത്സ്യങ്ങൾ, ഡ്രെയിനേജ് വ്യവസ്ഥകളിലെ മാറ്റം എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ ഓസ്‌ട്രേലിയയിലെ ഈ ഇനത്തിന്റെ നാശത്തിന് പല ഘടകങ്ങളും കാരണമാകുന്നുവെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=epbc/&gt; [[Eastern mosquitofish|കിഴക്കൻ മൊസ്ക്വിറ്റോ ഫിഷ്]] (ഗാംബുസിയ ഹോൾബ്രൂക്കി), &lt;ref name=epbc/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Klop‐Toker|first=Kaya|last2=Valdez|first2=Jose|last3=Stockwell|first3=Michelle|last4=Clulow|first4=Simon|last5=Clulow|first5=John|last6=Mahony|first6=Michael|date=2018|title=Community level impacts of invasive mosquitofish may exacerbate the impact to a threatened amphibian|url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/aec.12558|journal=Austral Ecology|language=en|volume=43|issue=2|pages=213–224|doi=10.1111/aec.12558|issn=1442-9993}}&lt;/ref&gt; [[വടക്കേ അമേരിക്ക]]യിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ഇനം കൊതുക് ലാർവകളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയതിനാൽ ഇതിന്റെ ജനസംഖ്യ കുറയുന്നു.&lt;ref&gt;{{FishBase species | genus = Gambusia | species = holbrooki | month = May | year = 2006}}&lt;/ref&gt; ലബോറട്ടറി പഠനങ്ങൾ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന്റെ മുട്ടയും വാൽമാക്രികളും ഈ മത്സ്യത്തിന്റെ വേട്ടയാടലിന് വളരെ സാധ്യതയുള്ളവയാണെന്ന് തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref name=epbc/&gt;ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിലെ 93 സൈറ്റുകളിൽ 77 എണ്ണത്തിലും ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് അപ്രത്യക്ഷമായതായി അറിയപ്പെടുന്നു. 1990 ന് മുമ്പ് കിഴക്കൻ മൊസ്ക്വിറ്റോ മത്സ്യം അവിടെ ഉണ്ടെന്ന് കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. തവളകൾ മത്സ്യം അടങ്ങിയ വെള്ളത്തിൽ വസിക്കുന്നതായി അറിയപ്പെടുന്നു. &lt;ref&gt;{{cite journal | vauthors = Klop-Toker K, Valdez J, Stockwell M, Fardell L, Clulow S, Clulow J, Mahony M | title = We Made Your Bed, Why Won't You Lie in It? Food Availability and Disease May Affect Reproductive Output of Reintroduced Frogs | journal = PloS One | volume = 11 | issue = 7 | pages = e0159143 | date = 2016-07-27 | pmid = 27463095 | pmc = 4963099 | doi = 10.1371/journal.pone.0159143 }}&lt;/ref&gt; എന്നാൽ പ്രജനനം അവിടെ വളരെ അപൂർവമായി മാത്രമേ വിജയിക്കൂ. മത്സ്യം ഇതിന്റെ മുട്ടയും വാൽമാക്രികളെയും ഭക്ഷിക്കുന്നത് ഒരു കാരണമായി ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു.&lt;ref name=wp19/&gt;കിഴക്കൻ വിക്ടോറിയയിൽ മൊസ്ക്വിറ്റോ മത്സ്യം ഇതുവരെ ഇല്ലാത്തതിനാൽ അവിടെ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിന്റെ എണ്ണം വർദ്ധിക്കുന്നു. പക്ഷേ മത്സ്യം അവിടേ നദികളിലേക്ക് വ്യാപിക്കുകയും ചെയ്താൽ തവളകൾക്ക് കനത്ത നാശനഷ്ടമുണ്ടാകുക തന്നെ സംഭവിക്കും.&lt;ref name=wp24/&gt;&lt;ref name=wp25/&gt;

പരിചയപ്പെടുത്തിയ സസ്തനികളായ പൂച്ചകളെയും കുറുക്കന്മാരെയും വേട്ടയാടൽ, പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളിലെ ജലത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരം, &lt;ref name=epbc/&gt; [[herbicide]] use,&lt;ref name=d40&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 40.&lt;/ref&gt; കളനാശിനി ഉപയോഗം,&lt;ref name=d40&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 40.&lt;/ref&gt; തണ്ണീർത്തടങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നതിലൂടെ ആവാസവ്യവസ്ഥ നഷ്ടപ്പെടുന്നത് എന്നിവ ഈ ഇനത്തെ ബാധിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=epbc/&gt; ആംഫിബിയൻ ചൈട്രിഡ് ഫംഗസിന്റെ കടന്നുകയറ്റവും എണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടാകാൻ കാരണമായതായി കരുതുന്നു. &lt;ref name=d37_40&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', pp. 37–40.&lt;/ref&gt;എന്നാൽ വിവിധ ഘടകങ്ങളുടെ ആപേക്ഷിക പ്രാധാന്യം വ്യക്തമല്ല.&lt;ref name=d37_40&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', pp. 37–40.&lt;/ref&gt; ഫംഗസ് കൂടുതൽ സാധാരണമായിരിക്കുന്നതിനേക്കാൾ തവളകൾക്ക് ചൈട്രിഡ് വരാനുള്ള സാധ്യത കൂടുതലാണ്.&lt;ref name=wp20/&gt;തവളകളുടെ ഉൽപത്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കുളം താരതമ്യേന ചെറുതാണെന്ന് കണ്ടെത്തി. ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നാശത്തിന് ഇത് കാരണമാകുന്നു. ഇത് തവളകളുടെ ചെറിയ ഗ്രൂപ്പുകളെ ഒറ്റപ്പെട്ട നീർക്കുഴികളിൽ ഒതുക്കി വളർത്തുകയും ബീജസങ്കലന സാധ്യത വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. എതിരായ ജനിതക ഫലങ്ങൾ കുറയ്ക്കുന്നതിനും അതിജീവന നിരക്ക് വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനുമുള്ള ശ്രമത്തിൽ മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടൽ വഴി തവളകളെ കൂട്ടിക്കലർത്താനുള്ള നിർദ്ദേശങ്ങൾക്ക് ഇത് കാരണമായി.&lt;ref name=wp25&gt;Pyke and White, p. 587.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=wp21&gt;Pyke and White, p. 583.&lt;/ref&gt;

തവളയുടെ സ്വവർഗ്ഗത്തിലുള്ളവയുടെ മാംസം തിന്നുന്ന സ്വഭാവം ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ അതിന്റെ ഇടിവിന് കാരണമായിയെന്ന് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു. കാരണം ചെറിയ വാൽമാക്രികൾ വിഷാംശം ഉള്ളവയാകാം. &lt;ref name=d28/&gt; [[ഓസോൺ]] പാളിയിലെ ദ്വാരം, ആഗോളതാപനം, വരൾച്ച എന്നിവ മൂലം വർദ്ധിച്ച അൾട്രാവയലറ്റ് വികിരണം എന്നിവയാണ് ഇടിവിന് കാരണമായ മറ്റ് കാരണങ്ങൾ. ആദ്യ സിദ്ധാന്തം പരീക്ഷിക്കുകയും ഫലങ്ങൾ അനിശ്ചിതത്വത്തിലാവുകയും ചെയ്തു. ആഗോളതാപനം വിശ്വസനീയമായ കാരണമായി കരുതപ്പെടുന്നില്ല, കാരണം തവളയുടെ പരിധിയുടെ അതിരുകൾ മാറിയിട്ടില്ല, അതേസമയം വരണ്ടതും നനഞ്ഞതുമായ പ്രദേശങ്ങളിൽ ജനസംഖ്യ കുറയുന്നു.&lt;ref name=wp20&gt;Pyke and White, p. 582.&lt;/ref&gt;

ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് വളരെയധികം ഗവേഷണത്തിനും നിരീക്ഷണത്തിനും വിഷയമായിട്ടുണ്ട്. അതിന്റെ സംരക്ഷണം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിന് ഇത് പ്രധാനമാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Valdez|first=Jose W.|last2=Klop-Toker|first2=Kaya|last3=Stockwell|first3=Michelle P.|last4=Fardell|first4=Loren|last5=Clulow|first5=Simon|last6=Clulow|first6=John|last7=Mahony|first7=Michael J.|date=2017|title=Differences in microhabitat selection patterns between a remnant and constructed landscape following management intervention|url=https://doi.org/10.1071/wr16172|journal=Wildlife Research|volume=44|issue=3|pages=248|doi=10.1071/wr16172|issn=1035-3712}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Valdez|first=Jose W.|last2=Klop-Toker|first2=Kaya|last3=Stockwell|first3=Michelle P.|last4=Fardell|first4=Loren|last5=Clulow|first5=Simon|last6=Clulow|first6=John|last7=Mahony|first7=Michael J.|date=2019|title=Informing compensatory habitat creation with experimental trials: a 3-year study of a threatened amphibian|url=https://www.cambridge.org/core/journals/oryx/article/informing-compensatory-habitat-creation-with-experimental-trials-a-3year-study-of-a-threatened-amphibian/6F894879A6B508E9AFC30CFE703C29E1|journal=Oryx|language=en|volume=53|issue=2|pages=310–320|doi=10.1017/S0030605317000394|issn=0030-6053|via=}}&lt;/ref&gt; കൊതുക് മത്സ്യത്തെ നിയന്ത്രണത്തിലാക്കാനുള്ള മാനേജ്മെൻറ് നടപടികളുടെ വികസനത്തിൽ ഗവേഷണം ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=epbc/&gt;മത്സ്യത്തെ വിഷലിപ്തമാക്കുന്നത് ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. പക്ഷേ ജലപാതകൾ വലുതായതിനാൽ പരീക്ഷണങ്ങൾ സമ്മിശ്ര ഫലങ്ങൾ നൽകുന്നു. കൊതുക് മത്സ്യത്തിന്റെ വേട്ടക്കാരെയും പരീക്ഷിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=wp25/&gt;മറ്റ് ഉപായങ്ങളിൽ അനുയോജ്യമായ ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ വികാസവും മെച്ചപ്പെടുത്തലും ഉൾപ്പെടുന്നു. അതായത് ചൈട്രിഡ് &lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Clulow|first=Simon|last2=Gould|first2=John|last3=James|first3=Hugh|last4=Stockwell|first4=Michelle|last5=Clulow|first5=John|last6=Mahony|first6=Michael|date=2018|title=Elevated salinity blocks pathogen transmission and improves host survival from the global amphibian chytrid pandemic: Implications for translocations|url=https://besjournals.onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/1365-2664.13030|journal=Journal of Applied Ecology|language=en|volume=55|issue=2|pages=830–840|doi=10.1111/1365-2664.13030|issn=1365-2664|access-date=2019-09-20|archive-date=2019-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20190827141849/https://besjournals.onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/1365-2664.13030|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Mahony|first=Michael J.|last2=Clulow|first2=John|last3=Clulow|first3=Simon|last4=Fardell|first4=Loren|last5=Edgar|first5=Matthew E.|last6=Stockwell|first6=Michelle P.|last7=Valdez|first7=Jose W.|last8=Klop-Toker|first8=Kaya L.|date=2018-03-21|title=Assessing host response to disease treatment: how chytrid-susceptible frogs react to increased water salinity|url=https://www.publish.csiro.au/wr/WR16145|journal=Wildlife Research|language=en|volume=44|issue=8|pages=648–659|doi=10.1071/WR16145|issn=1448-5494}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Stockwell|first=M. P.|last2=Clulow|first2=J.|last3=Mahony|first3=M. J.|date=2015-03-01|title=Evidence of a salt refuge: chytrid infection loads are suppressed in hosts exposed to salt|url=https://doi.org/10.1007/s00442-014-3157-6|journal=Oecologia|language=en|volume=177|issue=3|pages=901–910|doi=10.1007/s00442-014-3157-6|issn=1432-1939}}&lt;/ref&gt;, എന്നിവയിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ലവണാംശം വർദ്ധിപ്പിക്കുക, ജീവിവർഗങ്ങളുടെ പ്രത്യുത്പാദന വിജയം വർദ്ധിപ്പിക്കുക തുടങ്ങിയ നടപടികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഈ നടപടികൾക്ക് സമാന്തരമായി കമ്മ്യൂണിറ്റി ബോധവൽക്കരണ പരിപാടികളും നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=epbc/&gt;തവളയെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു ബുദ്ധിമുട്ട്, 1990 മുതൽ ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിലെ അറിയപ്പെടുന്ന ജനസംഖ്യയുടെ 20% മാത്രമാണ് സംരക്ഷണ പാർക്കുകളിൽ ജീവിക്കുന്നത്. സംരക്ഷണ പാർക്കുകളിൽ കാണപ്പെടുന്ന എട്ട് ജനസംഖ്യയിൽ, അഞ്ച് എണ്ണം മാത്രമാണ് പൂർണ്ണമായും അവിടെ കാണപ്പെടുന്നത്. ഇവയിലൊന്ന് പ്രജനനം നടത്തുന്നില്ല.&lt;ref name=wp24&gt;Pyke and White, p. 586.&lt;/ref&gt;തവളകൾക്ക് ദോഷകരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഉണ്ടാകാതിരിക്കാൻ സ്വകാര്യ ഭൂമിയിലെ ആവാസവ്യവസ്ഥ നശിക്കുന്നത് തടയാൻ നിയമനിർമ്മാണം നടത്തണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=wp25/&gt;നിരവധി നിർദ്ദിഷ്ട സംഭവവികാസങ്ങൾ ആവാസവ്യവസ്ഥയെ പരിരക്ഷിക്കുന്നതിന് നിയമ നടപടികൾക്ക് വിധേയമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ ചില കമ്മ്യൂണിറ്റികൾ &quot;ഫ്രണ്ട്സ് ഓഫ് ദി ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് &quot; ആക്ഷൻ ഗ്രൂപ്പുകൾ ആരംഭിച്ചു.&lt;ref name=wp27&gt;Pyke and White, p. 589.&lt;/ref&gt;പൊതുജന അവബോധം വർദ്ധിച്ചതോടെ, വഷളായിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന സാഹചര്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഡോക്യുമെന്ററി, വാർത്താ വിഭാഗങ്ങൾ പതിവായിത്തീരുകയും പരിസ്ഥിതി ലോഗോകളിലെയും കലാസൃഷ്ടികളിലെയും തവളയെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ വർദ്ധിച്ചു.&lt;ref name=d41&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 41.&lt;/ref&gt; ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗിനെക്കുറിച്ചുള്ള പൊതുബോധം വർദ്ധിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിനും സഹായകമായിട്ടുണ്ട്. കാരണം അതിന്റെ നിറങ്ങൾ [[National colours of Australia|ദേശീയ നിറങ്ങൾക്ക്]] തുല്യമാണ്.&lt;ref name=d42/&gt;തവളകൾ വസിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങൾക്ക് സമീപം വൃക്ഷം മുറിക്കുന്നതിന് നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=d33&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 33.&lt;/ref&gt; മനുഷ്യവാസമുള്ള തുറസ്സായ ചുറ്റുപാടുകളിലാണ് ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് കൂടുതലായി കാണുന്നത് എന്നതിനാൽ, ആവാസവ്യവസ്ഥ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാർഗ്ഗമായി ലക്ഷ്യമിട്ടതിൽ പാരിസ്ഥിതിക ഇടപെടലും കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=wp25/&gt;

എ‌എസ്‌എക്സ് തവള ഫോക്കസ് സ്പോൺസർ ചെയ്ത സിഡ്‌നിയിലെ തരോംഗ മൃഗശാലയിലെ ഹെർപെറ്റോഫുന സ്റ്റാഫ് 1998-ൽ ഒരു ക്യാപ്റ്റീവ്-ബ്രീഡിംഗ് പ്രോഗ്രാം ആരംഭിച്ചു. സിഡ്നി മേഖലയിലെ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് ജനസംഖ്യ കുറയുന്നതിനെതിരെ സഹായിക്കുകയായിരുന്നു പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം. കാട്ടു തവളകളെ ബന്ദികളാക്കി വളർത്തുന്നതും ധാരാളം വാൽമാക്രികളെ കാട്ടിലേക്ക് തിരികെ വിടുന്നതും ആവാസ വ്യവസ്ഥ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതും സ്വതന്ത്രമാക്കലിനുശേഷം നിരീക്ഷിക്കുന്നതും അതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=ff/&gt;പ്രോഗ്രാമിന്റെ തുടക്കത്തിൽ &quot;ഫ്രോഗ് ഫോക്കസ് ബോട്ടണി&quot; എന്നായിരുന്നു പേര്. സസ്യശാസ്ത്രമായിരുന്നു യഥാർത്ഥ ഫോക്കസ് സൈറ്റ്. സർ ജോസഫ് ബാങ്ക് റിസർവിലെ ഒരു സൈറ്റിലേക്ക് ആയിരക്കണക്കിന് വാൽമാക്രികൾ വിട്ടയക്കുകയും പ്രാദേശിക സമൂഹം സ്വതന്ത്രമാക്കലിനുശേഷം നിരീക്ഷണം നടത്തുകയും ചെയ്തു. വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന ജീവജാലങ്ങളുടെ നിരീക്ഷണവുമായി സ്‌കൂൾ വിദ്യാർത്ഥികൾ ഏർപ്പെടുന്നത് ഇതാദ്യമാണ്.&lt;ref name=ff&gt;{{cite web| title= Taronga and Western Plains Zoo &amp;ndash; Frog Focus Botany | url=http://www.zoo.nsw.gov.au/content/view.asp?id=156| accessdate=2006-08-06|archiveurl = https://web.archive.org/web/20060819063610/http://www.zoo.nsw.gov.au/content/view.asp?id=156 |archivedate = August 19, 2006|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;അതിനുശേഷം പ്രോഗ്രാം മറ്റ് പല മേഖലകളിലേക്കും വ്യാപിച്ചു. 1998 നും 2004 നും ഇടയിൽ, വടക്കൻ സിഡ്നിയിലെ കൊളറോയിയിലെ ലോംഗ് റീഫ് ഗോൾഫ് കോഴ്‌സിൽ പ്രത്യേകം രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത കുളങ്ങളിലേക്കും അണക്കെട്ടുകളിലേക്കും വാൽമാക്രികൾ സ്വതന്ത്രമാക്കി.&lt;ref name=d34&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 34.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=d42&gt;''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'', p. 42.&lt;/ref&gt;ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് മുമ്പ് ഈ പ്രദേശത്തുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും അതിന്റെ ജനസംഖ്യ നഷ്ടപ്പെട്ടു. പൂർണ്ണവളർച്ചയെത്തിയ ആൺ ഗ്രീൻ ആൻഡ് ഗോൾഡൻ ബെൽ ഫ്രോഗ് ഇടയ്ക്കിടെ അവിടെ കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്. &lt;ref name=d34/&gt; എന്നിരുന്നാലും, സ്ഥിരമായ പ്രജനന ജനസംഖ്യ ഇനിയും തീർച്ചപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. &lt;ref name=d34/&gt;[[Chytridiomycosis|ചിട്രിഡിയോമൈക്കോസിസ്]] മൂലം [[സിഡ്നി]]യിലെ [[Marrickville, New South Wales|മാരിക്വില്ലിൽ]] വീണ്ടും കൊണ്ടുവരാനുള്ള ശ്രമം പരാജയപ്പെട്ടു.&lt;ref name=d34/&gt;

==കുറിപ്പുകൾ==
{{Reflist|30em}}

==അവലംബം==
*Anstis, M. 2002. Tadpoles of South-eastern Australia. Reed New Holland: Sydney.
*Barker, J.; Grigg, G.C.; Tyler, M.J. (1995). A Field Guide to Australian Frogs. Surrey Beatty &amp; Sons.
* Egerton, L. ed. 2005. ''Encyclopedia of Australian wildlife''. Reader's Digest {{ISBN|1-876689-34-X}}
* Mahony, M. (1999). Review of the declines and disappearances within the bell frog species group (Litoria aurea species group) in Australia. In: A. Campbell, ed. Declines and disappearances of Australian frogs. Page(s) 81&amp;ndash;93. Canberra: Environment Australia.
*{{Cite journal |title=A Review of the Biology of the Green and Golden Bell Frog Litoria aurea |author1=Pyke, G |author2=White, A |journal=Australian Zoologist |volume=31 |issue= 4|date=July 2001 |pages=563–598}}
*Robinson, M. 2002. A Field Guide to Frogs of Australia. Australian Museum/Reed New Holland: Sydney.
*[https://web.archive.org/web/20041201153837/http://research.amnh.org/herpetology/amphibia/references.php?id=13180 American Museum of Natural History, Amphibian Species of the World - ''Litoria aurea'']
*[http://frogs.org.au/frogs/species/Litoria/aurea/ Frogs of Australia - ''Litoria aurea'']
*[https://web.archive.org/web/20080720054221/http://frogsaustralia.net.au/frogs/display.cfm?frog_id=132 Frogs Australia Network, Australian Frog Database &amp;ndash; ''Litoria aurea'']
*[http://www.amphibiaweb.org/cgi-bin/amphib_query?rel-genus=like&amp;rel-species=like&amp;rel-common_name=like&amp;rel-family=equals&amp;rel-ordr=equals&amp;rel-isocc=like&amp;rel-description=like&amp;rel-distribution=like&amp;rel-life_history=like&amp;rel-trends_and_threats=like&amp;rel-relation_to_humans=like&amp;rel-comments=like&amp;query_src=aw_search_index&amp;max=200&amp;orderbyaw=Family&amp;where-genus=&amp;where-species=aurea&amp;where-common_name=&amp;where-family=any&amp;where-ordr=any&amp;where-isocc=&amp;rel-species_account=matchboolean&amp;where-species_account=&amp;rel-declinecauses=equals&amp;where-declinecauses=any&amp;rel-iucn=equals&amp;where-iucn=&amp;rel-cites=equals&amp;where-cites= AmphibiaWeb - ''Litoria aurea''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927190036/http://www.amphibiaweb.org/cgi-bin/amphib_query?rel-genus=like&amp;rel-species=like&amp;rel-common_name=like&amp;rel-family=equals&amp;rel-ordr=equals&amp;rel-isocc=like&amp;rel-description=like&amp;rel-distribution=like&amp;rel-life_history=like&amp;rel-trends_and_threats=like&amp;rel-relation_to_humans=like&amp;rel-comments=like&amp;query_src=aw_search_index&amp;max=200&amp;orderbyaw=Family&amp;where-genus=&amp;where-species=aurea&amp;where-common_name=&amp;where-family=any&amp;where-ordr=any&amp;where-isocc=&amp;rel-species_account=matchboolean&amp;where-species_account=&amp;rel-declinecauses=equals&amp;where-declinecauses=any&amp;rel-iucn=equals&amp;where-iucn=&amp;rel-cites=equals&amp;where-cites= |date=2007-09-27 }}
* {{IUCN2006|assessor=Gillespie |display-authors=etal |year=2004|id=12143|title=Litoria aurea|downloaded=11 May 2006}} Database entry includes a range map and justification for why this species is vulnerable
*[http://www.environment.nsw.gov.au/resources/nature/recoveryplanGreenGoldBellFrogDraftCh06-18.pdf ''Draft Recovery Plan for Green and Golden Bell Frog Litoria aurea (lesson 1829)'']

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{Spoken Wikipedia|Green_and_Golden_Bell_Frog.ogg|2006-09-29}}
{{Commons|Litoria aurea}}
{{Wikispecies|Litoria aurea}}
*[https://web.archive.org/web/20080720054221/http://frogsaustralia.net.au/frogs/display.cfm?frog_id=132 Frogs Australia Network]-frog call available here.
*[http://frogs.org.au/frogs/species/Litoria/aurea/ Frogs of Australia]

[[വർഗ്ഗം:ഓസ്‌ട്രേലിയയിലെ തവളകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ലിറ്റോറിയ]]</text>
      <sha1>sidtvq8r4g0my30b2cle5i9w6gue4re</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡേവിസ് ചിറമ്മൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>486922</id>
    <revision>
      <id>4616649</id>
      <parentid>4603380</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:50:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616649</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26713" sha1="1ertbeps4qpkkcan77fnex266rk1f5h" xml:space="preserve">{{വൃത്തിയാക്കുക}}
{{അവലംബങ്ങളില്ല}}
{{Prettyurl|Davis Chiramel}}
{{Infobox Christian leader
| honorific-prefix = റവ. ഫാദർ
| honorific-suffix = 
| name = ഡേവിസ് ചിറമേൽ
| image = Fr Davis Chiramel 2025.jpg
| caption = 
| birth_name = 
| birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1960|12|30}}
| birth_place = അരണാട്ടുകര, തൃശ്ശൂർ, കേരളം
| alma_mater = സെന്റ് സിറിയക് ചർച്ച്, വയലത്തൂർ, [[തൃശ്ശൂർ]], [[കേരളം]], ഇന്ത്യ
| death_date = 
| death_place = 
| residence = [[അരണാട്ടുകര]], [[തൃശ്ശൂർ]], കേരളം
| nationality = ഇന്ത്യ
| occupation = പുരോഹിതൻ, സാമൂഹിക പരിഷ്കർത്താവ്
| title = 
| church = സെന്റ്. മദർ തെരേസ ചർച്ച്, കൈപ്പറമ്പ്, തൃശൂർ ജില്ല, കേരളം
| province = 
| ordination = 30 ഡിസംബർ 1988
| archdiocese = [[തൃശൂർ അതിരൂപത]]
| religion = കത്തോലിക്ക
| parents = ചാക്കുണ്ണി, കൊച്ചന്നം
| signature = 
}} 
റവ. ഫാ. ഡേവിസ് ചിറമേൽ (ജനനം: 30 മേയ് 1960) ഇന്ത്യയിലെ ഒരു കത്തോലിക്ക പുരോഹിതനും മാനുഷിക പ്രവർത്തകനും അവയവദാനത്തിനായുള്ള ആഗോള പ്രചാരകനുമാണ്. “കിഡ്നി പ്രീസ്റ്റ്” എന്ന പേരിൽ വ്യാപകമായി അറിയപ്പെടുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ [[കിഡ്നി ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ]], [[ആക്ട്‌സ് (ആക്സിഡന്റ് കെയർ ആൻഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് സർവ്വീസ്)|ആക്സിഡന്റ് കേയർ ആൻഡ് ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് സർവീസ്]] (ACTS) തുടങ്ങിയ നിരവധി സാമൂഹ്യക്ഷേമ പദ്ധതികളുടെ സ്ഥാപകനാണ്. അവയവദാനം, ഭക്ഷണക്ഷാമ നിർമ്മാർജനം, പിന്നാക്ക സമൂഹങ്ങളുടെ ഉന്നമനം എന്നീ മേഖലകളിൽ അദ്ദേഹം നിർണായകമായ സംഭാവനകളാണ് നൽകിയത്. നിലവിൽ അദ്ദേഹം [[സിറോ-മലബാർ സഭ|സിറോ മലബാർ]] - [[തൃശ്ശൂർ സീറോ-മലബാർ കത്തോലിക്കാ അതിരൂപത|തൃശൂർ  അതിരൂപതയിൽ]] സേവനമനുഷ്ഠിക്കുന്നു.   

== മുൻകാലജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും ==
ഡേവിസ് ചിറമേൽ 1960 മേയ് 30 ന് തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ അരണാട്ടുകരയിൽ ചിറമേൽ ചാക്കണ്ണിയുടെയും കൊച്ചന്നത്തിന്റെയും നാലാമത്തെ മകനായി ജനിച്ചു. പ്രകൃതിയോടൊപ്പം ചെലവഴിച്ച ബാല്യകാലം മനുഷ്യരോടും മൃഗങ്ങളോടും ഉള്ള സഹാനുഭൂതി വളർത്തി. തരകൻസ് ഹൈസ്കൂളിൽ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ അദ്ദേഹം തൃശൂർ തോപിലുള്ള സെന്റ് മേരീസ് മൈനർ സെമിനാരിയിലും തുടർന്ന് ആലുവയിലെ പൊന്തിഫിക്കൽ സെമിനാരിയിലും പുരോഹിത പരിശീലനം നേടി. 1988 ഡിസംബർ 30ന് ആർച്ച് ബിഷപ്പ് മാർ ജോസഫ് കുണ്ടുകുളം അരണാട്ടുകരയിലെ സെന്റ് തോമസ് പള്ളിയിൽ വെച്ച് അദ്ദേഹത്തെ പുരോഹിതനായി അഭിഷിക്തനാക്കി.

== പുരോഹിതസേവനവും മാനുഷിക പ്രവർത്തനങ്ങളും ==
ഫാ. ഡേവിസ്  ചിറമേലിന്റെ സേവനജീവിതം കരുണ, സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്വം, പ്രവർത്തനപരമായ ഇടപെടൽ എന്നീ മൂല്യങ്ങളാൽ പ്രതിച്ഛായ നേടുന്ന ഒന്നാണ്. “പ്രബോധനത്തിന് മുമ്പ് പ്രവർത്തനം” എന്ന തന്റെ ദർശനം അനുസരിച്ച്, മറ്റുള്ളവരെ പ്രചോദിപ്പിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് സ്വയം മാതൃകയായി പ്രവർത്തിക്കുന്നതിൽ അദ്ദേഹം വിശ്വസിച്ചു. വിവിധ സംസ്ഥാനങ്ങളിലും രാജ്യങ്ങളിലും വ്യാപകമായ സാമൂഹ്യക്ഷേമ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് അദ്ദേഹം തുടക്കം കുറിച്ചു.

== അവയവദാനവും കിഡ്നി ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യയും ==
2009 സെപ്റ്റംബർ 30ന്, ഫാ. ചിറമേൽ ഇന്ത്യയിൽ '''അവയവദാനം നടത്തിയ ആദ്യത്തെ കത്തോലിക്ക പുരോഹിതൻ ആയി'''. ഗോപിനാഥൻ എന്ന ഹിന്ദു ഇലക്ട്രീഷ്യന് തന്റെ ഒരു വൃക്ക അദ്ദേഹം ദാനം ചെയ്തു. ഈ മഹദ്‌കരുണ പ്രവർത്തി ഇന്ത്യയിലുടനീളം അവയവദാന പ്രസ്ഥാനത്തിന് ശക്തി നൽകി. ഇതിന് തുടർന്നാണ് തൃശ്ശൂരിൽ ആസ്ഥാനമായി [[കിഡ്നി ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ|കിഡ്നി ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ (KFI)]] രൂപം കൊണ്ടത്.

[[കിഡ്നി ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ|KFI]] '''ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോഴും മരിച്ചതിനും ശേഷമുള്ള അവയവദാനം, ഡയാലിസിസ് സഹായം, കിഡ്നി മാറ്റിവെക്കലുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സഹായം, അവയവദാനത്തിനുള്ള ബോധവത്കരണ പ്രചാരണങ്ങൾ''' എന്നിവ നടത്തുന്നു. അവയവദാനത്തിന് വേണ്ടി നടന്ന മഹത്തായ '''മാനവകാരുണ്യ യാത്ര''' ഡേവിസ് അച്ചന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ആയിരുന്നു.

== ആക്സിഡന്റ് കെയർ ആൻഡ് ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് സർവീസ് (ACTS) ==
വർഷം 2000 ൽ, '''റോഡപകടങ്ങളിൽപ്പെട്ടവരെ രക്ഷിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ട്''' ഫാ. ഡേവിസ് ചിറമേൽ [[ആക്ട്‌സ് (ആക്സിഡന്റ് കെയർ ആൻഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് സർവ്വീസ്)|ആക്സിഡന്റ് കെയർ ആൻഡ് ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് സർവീസ്]] ([[ആക്ട്‌സ് (ആക്സിഡന്റ് കെയർ ആൻഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് സർവ്വീസ്)|ACTS)]] സ്ഥാപിച്ചു. 50,000-ത്തിലധികം സന്നദ്ധ പ്രവർത്തകരും 3,00,000-ത്തിലധികം ആളുകളെയും സഹായിച്ചിട്ടുള്ള രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ സന്നദ്ധ അടിയന്തര ശൃംഖലകളിലൊന്നായി ഇത്  വളർന്നു. ഈ സംരംഭം ഇന്ത്യയിലെ സമൂഹ അധിഷ്ഠിത അടിയന്തര പ്രതികരണ മാതൃകയായി പരിഗണിക്കപ്പെടുന്നു.

== ഹങ്കർ ഹണ്ടും മറ്റു സാമൂഹിക പദ്ധതികളും ==
2020-ൽ ഫാ. ഡേവിസ് ചിറമേൽ ഹങ്കർ ഹണ്ട് ആരംഭിച്ചു — '''ആരും വിശന്നിരിക്കരുത് എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ''' കേരളം, ഒമാൻ, അമേരിക്ക എന്നിവിടങ്ങളിൽ പൊതുഭക്ഷണ അലമാരകൾ, ഹോട്ടൽ പങ്കാളിത്തങ്ങൾ എന്നിവയുടെ സഹായത്തോടെ ഭക്ഷണം വിതരണം ചെയ്യുന്നു.

അദ്ദേഹം ആരംഭിച്ച മറ്റു പ്രധാന പദ്ധതികളാണ് ക്ലോത്ത് ബാങ്ക്, ഭവനരഹിതർക്കുള്ള വീടുകൾ, ഗ്രീൻ പാർക്ക്, ഹോപ്പ് രജിസ്റ്ററി തുടങ്ങിയവ

== ഗ്രീൻ ലൈഫ് പ്രോഗ്രാമും യു.എ.ഇ യിലെ പ്രവർത്തനവും ==
2023-ൽ യു.എ.ഇ ആരോഗ്യ മന്ത്രാലയം (MOHAP) അദ്ദേഹത്തെ '''“ഹയാത് ചാമ്പ്യൻ''' '''(Hayat Champion)”''' ആയി നിയമിച്ചു. അവയവദാന പ്രചാരണത്തിൽ നൽകിയ നേതൃത്വത്തെ അനുസ്മരിച്ച് യു.എ.ഇയിൽ നടന്ന '''“ഒരു മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ ഓൺലൈനായി അവയവദാനത്തിന് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക” എന്ന ഗിന്നസ്‌ റെക്കോർഡ് (4,040 പേർ) അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിലാണ് നേടിയത്.'''

== ആഗോള ദൗത്യം ==
ഫാ. ഡേവിസ് ചിറമേൽ [[ഏഷ്യ]], [[യൂറോപ്പ്]], [[ഓസ്ട്രേലിയ]], [[ആഫ്രിക്ക]], [[വടക്കേ അമേരിക്ക]] തുടങ്ങി ലോകത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലും കരുണയുടെയും വിശ്വാസത്തിന്റെയും സന്ദേശങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.

'''[[ഏഷ്യ]]''': [[ഐക്യ അറബ് എമിറേറ്റുകൾ|യു.എ.ഇ]], [[കുവൈറ്റ്|കുവൈത്ത്]], [[ബഹ്റൈൻ]], [[ഇസ്രയേൽ|ഇസ്രായേൽ]], [[ജോർദാൻ]], [[ഖത്തർ]], [[ഒമാൻ]], [[തുർക്കി]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[ബ്രൂണൈ]], [[ഹോങ്കോങ്]], [[ശ്രീലങ്ക]]

'''[[യൂറോപ്പ്]]''': [[ഇറ്റലി]], [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം|യുകെ]], [[ജർമ്മനി|ജർമനി]], [[ഫ്രാൻസ്]], [[ബെൽജിയം]], [[സ്പെയിൻ]], [[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിറ്റ്സർലൻഡ്]], [[ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക്|ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്]], [[ബോസ്നിയ ഹെർസെഗോവിന|ബോസ്നിയ-ഹെർസഗോവിന]], [[പോർച്ചുഗൽ]], [[വത്തിക്കാൻ നഗരം|വത്തിക്കാൻ]]

'''[[ഓഷ്യാനിയ]]''': [[ഓസ്ട്രേലിയ]], [[ന്യൂസീലൻഡ്]]

'''[[ആഫ്രിക്ക]]''': [[ഈജിപ്റ്റ്|ഈജിപ്ത്]]

'''[[വടക്കേ അമേരിക്ക]]''': [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|യു.എസ്.എ]], [[കാനഡ]]

== പ്രധാന സംരംഭങ്ങൾ ==
[[കിഡ്നി ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ]] – അവയവദാന പ്രോത്സാഹനം &amp; രോഗിസഹായം

[[ആക്ട്‌സ് (ആക്സിഡന്റ് കെയർ ആൻഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് സർവ്വീസ്)|ACTS]] – അടിയന്തര അപകടസഹായ സന്നദ്ധസേവന ശൃംഖല

Hunger Hunt International – വിശപ്പ് നിർമാർജന പദ്ധതി

Hello Radio 90.8 FM – വിദ്യാഭ്യാസവും &amp; സാമൂഹ്യക്ഷേമവും മുൻനിർത്തിയുള്ള റേഡിയോ

Parivarthan – ലഹരി വിരുദ്ധതക്കും യുവജന ശക്തീകരണവുമുള്ള പ്രചാരണം

Fr. Davis Chiramel Charitable Trust

Hope Registry – നൈതിക കിഡ്നി സ്വാപ്പ് പദ്ധതി

Home for the Homeless – ഭവനരഹിതർക്കുള്ള ഭവന നിർമാണ പദ്ധതി

Manava Karunya Yatra – അവയവദാന ബോധവത്കരണ യാത്ര

Ma Nishada Yatra – ആത്മഹത്യ പ്രതിരോധവും ജീവകാരുണ്യ ബോധവത്കരണവും മുൻനിർത്തിയുള്ള ബോധവൽക്കരണ യാത്ര

== പ്രവർത്തനത്തിന്റെ മുഖമുദ്ര ==
ഫാ. ഡേവിസ് ചിറമേലിന്റെ ജീവിതം മതവിശ്വാസവും മനുഷ്യസേവനവും തമ്മിലുള്ള സമന്വയത്തിന്റെ ഉദാത്ത ഉദാഹരണമാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വൃക്കദാനം ഇന്ത്യയിൽ അവയവദാനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സമൂഹചിന്ത മാറാൻ വലിയ പങ്കുവഹിച്ചു. കരുണ, സമത്വം, മതേതര സൗഹൃദം എന്നിവയിൽ അടിയുറച്ച അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ലോകമെമ്പാടും ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകളെ പ്രചോദിപ്പിക്കുന്നു.

അദ്ദേഹത്തെ പലരും “കേരളത്തിന്റെ ഗാന്ധി”, “മിഷണറി ഓഫ് ലൈഫ്” എന്ന പേരിൽ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു.

== അവലംബം ==
{{Reflist}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://frdavischiramel.com/kidney-federation-of-india/|title=&quot;The Kidney Federation of India, a one of a kind autonomous Non-Governmental Organization fully dedicated  to serve the society, with a mission of bringing freshness to the lives of poor and taking  them to a life that every human being deserves.&quot;}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{Cite book |first=Dr. V V Rose |title=Fr. Davis Chiramel's Galaxy of Experiences by Dr. V V Rose |date=November 2022 |publisher=Smart Vision Media, Thrissur |year=2022 |isbn=978-93-95625-52-4 |edition=1st |location=Thrissur |pages=1-232 |language=English}}&lt;/ref&gt;

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

* [https://www.vaticannews.va/en/church/news/2023-07/priesthood-to-philanthropy-saving-lives-one-kidney-at-a-time.html From priesthood to philanthropy: Saving lives, one kidney at a time] Fr. Davis created history by being the first priest to ever donate an organ. Following his example, throughout the state, 15 clergy donated their kidneys, which include a bishop, several priests and a nun - VATICAN NEWS - 28 July 2023
* [https://www.guinnessworldrecords.com/world-records/679315-most-people-to-sign-up-as-organ-donors-online-in-one-hour Most people to sign up as organ donors online in one hour] [[Guinness World Records|Guinness World Record]] by MOHAP (HAYAT Program) &amp; Green Life (both UAE) in Dubai, United Arab Emirates on 31 January 2024.
* [https://gulfnews.com/uae/health/uae-set-to-mandate-insurance-coverage-for-organ-donors-recipients-1.100098447 Fr Davis Chiramel, popularly known as the Kidney Priest from India, whose ‘Green Life’ campaign has been roped in to champion the message of organ donation among UAE residents] - GULF NEWS 26 December 2023
* [https://www.khaleejtimes.com/jobs/1650-employees-of-uae-company-pledge-to-donate-organs 1,650 employees of UAE company pledge to donate organs] Green Life, an initiative by Father Davis Chiramel - KHALEEJ TIMES 14 December 2023
* [https://timeworldrecords.uk/most-organ-donation-pledges-by-company-staff-in-24-hours/ Most Organ Donation Pledges by Company Staff in 24 Hours] Fr. Davis Chiramel played a pivotal role in the promotion of this initiative - TIME WORLD RECORDS - 23 December 2023
* &lt;bdi&gt;[https://www.sentinelassam.com/more-news/national-news/indian-priest-to-help-britains-ailing-health-service Indian priest to help Britain’s ailing health service]&lt;/bdi&gt; &lt;bdi&gt;Father Davis Chiramel, Chairman of the [[കിഡ്നി ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ|Kidney Federation of India]] popularly known as “Kidney Father From Kerala”, has launched a voluntary charity organisation in Britain - The Sentinel 02 February 2015&lt;/bdi&gt;
* [https://gulfnews.com/lifestyle/health-fitness/inspiring-a-chain-of-organ-donations-in-india-1.1207859 Inspiring a chain of organ donations in India] Father Davis Chiramel set off a chain of kidney donations in his native Kerala by donating one of his kidneys to a total stranger - GULF NEWS - 15 September 2018
* [https://www.indiansinkuwait.com/news/Organ-donation-the-gift-of-life-%E2%80%94-Father-Davis-Chiramel Organ donation: the gift of life — Father Davis Chiramel] IndiansinKuwait.com - 10 January 2013
* [https://timeskuwait.com/news/faips-dps-organizes-awareness-session-on-organ-donation/ FAIPS-DPS organizes awareness session on organ donation] The session was presided over by the resource person, Fr. Davis Chiramel (Chairman  of [[കിഡ്നി ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ|Kidney Foundation of India]]) and harbinger of this great endeavour in Kuwait - TIMES Kuwait - 23 May 2023
* [https://www.pressreader.com/kuwait/kuwait-times/20140123/281582353496464 Kuwait Transplant Society welcomes India Kidney Fed] 23 January 2014
* [https://www.scmp.com/lifestyle/health-wellness/article/3043273/kidney-priest-how-clerics-organ-donation-sparked-global?utm_source=copy-link&amp;utm_campaign=3043273&amp;utm_medium=share_widget The ‘kidney priest’: how a cleric’s organ donation sparked a global campaign to register more donors] Rev. Fr. Davis Chiramel, the first priest known to have donated an organ, encouraged the gift of giving at a talk in Hong Kong - South China Morning Post - 24 December 2019
* &lt;bdi&gt;[https://www.thenewsminute.com/kerala/kerala-priests-selfless-act-organ-donation-inspires-15-priests-follow-suit-48007 Kerala Priest’s selfless act of organ donation inspires 15 priests to follow suit]&lt;/bdi&gt; &lt;bdi&gt;The NEWS Minute 11 August 2016&lt;/bdi&gt;
* [https://www.ucanews.com/news/indian-priests-kidney-donation-drive-inspires-many/3205 Donors flock to Indian priest's kidney bank] Millionaire among those who answer the call to help the poor - UCA NEWS
* [https://www.omanobserver.om/article/1123084/oman/give-away-organs-save-lives-donor-pioneer Give away organs, save lives: Donor pioneer] Fr Davis Chiramel, a catholic priest who gave his kidney to a stranger and set off a movement of organ donation in the Indian state of Kerala, urged the people to Oman to save lives by donating organs - Oman observer 01 August 2022
* [https://www.asterhospitals.in/blogs-events-news/aster-medcity-kochi/aster-medcity-join-hands-fr-davis-chiramel-cancer-treatment Aster Medcity Join Hands with Fr Davis Chiramel for Cancer Treatment]  Aster Medcity, a leading cancer hospital in Kochi, will be joining hands with charity worker Fr Davis Chiramel - 20 June 2022
* [https://www.hindustantimes.com/india-news/how-an-evangelist-is-leading-the-way-for-organ-donation-in-kerala/story-IGRq5YaqdgWyUewBadbakL.html Why Kerala is leading the way in organ donation] Father Davis Chiramel, Kerala’s best-known organ donation evangelist - Hindusthan Times 04 September 2016
* [https://www.manoramaonline.com/style/style-factor/2018/12/22/rev-fr-Davis-Chiramel-special-interview.html &quot;അപരന്റെ ഹൃദയത്തിലാണ് ഞങ്ങൾ പുൽക്കൂട് പണിയുന്നത്: ഫാ. ഡേവിസ് ചിറമേൽ&quot;]. ManoramaOnline. Retrieved 11 December 2019.
* [https://www.scmp.com/lifestyle/health-wellness/article/3043273/kidney-priest-how-clerics-organ-donation-sparked-global &quot;The gift of life: do as I did, urges kidney donor priest&quot;]. South China Morning Post. 24 December 2019. Retrieved 25 December 2019.
* [https://www.ndtv.com/indians-abroad/indian-priest-launches-organ-donation-drive-in-uk-736430 Indian Priest Launches Organ Donation Drive in UK NDTV] 02 February 2015
* [https://www.thehindu.com/news/national/kerala/hope-registry-to-help-kidney-patients/article65211574.ece#google_vignette ‘Hope Registry’ to help kidney patients] THE HINDU 10 March 2022
* [https://pravasidaily.com/vyapara-padham-episode-3-october-21-2021/ തണലിൽ ഇത്തിരിനേരം – Interview with Fr. Davis Chiramel] Pravasi Daily 21 October 2021
* [https://english.mathrubhumi.com/news/kerala/hope-registry-portal-for-easy-kidney-transplant-organ-transplantation-health-news-cc87b3f0 Hope Registry, portal for easy kidney transplant] mathrubhumi.com 10 March 2022
* ''[https://timesofindia.indiatimes.com/fr-davis-chiramel-chairman-of-kidney-federation-of-india-will-organise-a-20-day-yatra-from-kasargod-to-thiruvananthapuram-to-create-awareness-on-organ-donation-on-november-1-the-federation-will-submit-consent-letters-of-10-lakh-people-who-have-agreed-to-donate-their-organs-to-prime-minister-manmohan-singh-/articleshow/16592262.cms?utm_source=contentofinterest&amp;utm_medium=text&amp;utm_campaign=cppst Fr Davis Chiramel, chairman of Kidney Federation of India, will organise a 20-day yatra from Kasargod to Thiruvananthapuram to create awareness on organ donation]'' ''The Times of India 28 September 2012''
* &lt;bdi&gt;[https://timesofindia.indiatimes.com/fr-davis-chiramel-chairman-of-kidney-federation-of-india-will-organise-a-20-day-yatra-from-kasargod-to-thiruvananthapuram-to-create-awareness-on-organ-donation-on-november-1-the-federation-will-submit-consent-letters-of-10-lakh-people-who-have-agreed-to-donate-their-organs-to-prime-minister-manmohan-singh-/articleshow/16592262.cms?utm_source=contentofinterest&amp;utm_medium=text&amp;utm_campaign=cppst Manava Karunya Yatra ends]&lt;/bdi&gt; &lt;bdi&gt;The New Indian Express 21 October 2012&lt;/bdi&gt;
* &lt;bdi&gt;[https://www.newindianexpress.com/magazine/2014/Aug/24/the-gandhi-from-kerala-651687.html The Gandhi From Kerala]&lt;/bdi&gt; &lt;bdi&gt;''Through his own example and a tireless state-wide campaign, Father Davis Chiramel is changing people’s attitude towards kidney donation.'' ''The New Indian Express 24 August 2014''&lt;/bdi&gt;
* &lt;bdi&gt;[https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2024/Jan/20/marriage-on-cards-you-cant-afford-to-miss-green-park Marriage on cards? You can’t ‘afford’ to miss Green Park]&lt;/bdi&gt; &lt;bdi&gt;The New Indian Express 20 January 2024&lt;/bdi&gt;
* [https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/fr-chiramel-tiny-tom-give-fillip-to-fight-against-drugs/articleshowprint/94109247.cms Fr Davis Chiramel, Tiny Tom give fillip to fight against drugs] The Times of India 10 September 2022
* &lt;bdi&gt;[https://www.newindianexpress.com/good-news/2021/Apr/11/hunting-down-hunger-this-kerala-priests-style-2288534.html Hunting down hunger this Kerala priest's style]&lt;/bdi&gt; &lt;bdi&gt;''Fr Davis Chiramel is on a mission to feed the hungry in care homes across the state with the raging pandemic rendering even those willing to contribute helpless'' The New Indian Express 11 April 2021&lt;/bdi&gt;
* [https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/fr-chiramel-opens-cloth-bank/articleshowprint/78481750.cms Fr Chiramel opens Cloth Bank] The Times of India 5 October 2020
* [https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/fr-chiramels-initiative-is-a-big-hit/articleshowprint/83073238.cms Fr Davis Chiramel’s initiative is a big hit] THE TIMES OF INDIA 30 May 2021
* [https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/fr-davis-chiramel-begins-tv-donation-drive-in-kerala/articleshowprint/76381060.cms Fr Davis Chiramel begins TV donation drive in Kerala] THE TIMES OF INDIA 15 June 2020
* [https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/fr-chiramel-led-charity-group-to-donate-1-crore-to-cmdrf/articleshowprint/82267394.cms Fr Chiramel-led charity group to donate 1 crore to CMDRF] THE TIMES OF INDIA 27 April 2021

[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ പുരുഷ സാമൂഹ്യ പ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1960-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സാമൂഹ്യപ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:സിറോ-മലബാർ വൈദികർ]]</text>
      <sha1>1ertbeps4qpkkcan77fnex266rk1f5h</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജോസഫ് ഗോർഡൻ-ലെവിറ്റ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>490962</id>
    <revision>
      <id>4616588</id>
      <parentid>4549772</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T01:20:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616588</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18875" sha1="oc8vsm1yp3bkav14axkz3cijthhe1zg" xml:space="preserve">{{prettyurl|Joseph Gordon-Levitt}}
{{Infobox person
| name = ജോസഫ് ഗോർഡൻ-ലെവിറ്റ്
| image = Joseph Gordon-Levitt by Gage Skidmore 2.jpg
| caption = Gordon-Levitt at the 2016 [[San Diego Comic-Con]]
| birth_name = Joseph Leonard Gordon-Levitt
| birth_date = {{Birth date and age|1981|2|17}}
| birth_place = [[Los Angeles]], [[California]], U.S.
| occupation = {{hlist|Actor|filmmaker|singer|entrepreneur}}
| relatives = [[Michael Gordon (film director)|Michael Gordon]] (grandfather)
| years_active = 1988–present
| spouse = {{marriage|Tasha McCauley|December 2014}}
| children = 2
}}
ഒരു [[അമേരിക്ക]]ൻ നടൻ, ചലച്ചിത്രകാരൻ, ഗായകൻ, സംരംഭകൻ എന്നിവയാണ് '''ജോസഫ് ലിയോനാർഡ് ഗോർഡൻ-ലെവിറ്റ്''' (/ ˈlɛvɪt /; ജനനം: ഫെബ്രുവരി 17, 1981). കുട്ടിക്കാലത്ത് ഗോർഡൻ-ലെവിറ്റ് [[A River Runs Through It (film)|എ റിവർ റൺസ് ത്രൂ ഇറ്]]റ്, [[Angels in the Outfield (1994 film)|ഏഞ്ചൽസ് ഇൻ ഔട്ട്‌ ഫീൽഡ്]], [[Holy Matrimony (1994 film)|ഹോളി മാട്രിമോണി]], [[10 Things I Hate About You|10 തിംഗ്സ് ഐ ഹേറ്റ് എബൗട്ട് യു]] എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലും [[3rd Rock from the Sun|3rd റോക്ക് ഫ്രം ദി സൺ]] എന്ന ടിവി സീരീസിലെ [[Tommy Solomon (3rd Rock from the Sun)|ടോമി സോളമൻ]] എന്ന സാങ്കല്പിക കഥാപാത്രമായും അഭിനയിച്ചു. അഭിനയത്തിനുവേണ്ടി [[Columbia University|കൊളംബിയ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയിൽ]] നിന്ന് പഠനത്തിനിടയിൽ ഇടവേള എടുത്തെങ്കിലും 2004-ൽ വീണ്ടും അഭിനയം തുടർന്നു. അതിനുശേഷം [[500 Days of Summer|500 ഡെയ്‌സ് ഓഫ് സമ്മർ]], [[ഇൻസെപ്ഷൻ|ഇൻസെപ്ഷൻ]], [[Hesher (film)|ഹെഷർ]], [[50/50 (2011 film)|50/50]], [[Premium Rush|പ്രീമിയം റഷ്]], [[Miracle at St. Anna|മിറക്കിൾ അറ്റ് സെന്റ് അന്ന]], [[The Brothers Bloom|ദി ബ്രദേഴ്‌സ് ബ്ലൂം]], [[ദ ഡാർക്ക്‌ നൈറ്റ്‌ റൈസസ്|ദ ഡാർക്ക് നൈറ്റ് റൈസസ്]], [[Brick (film)|ബ്രിക്ക്]], [[Looper (film)| ലൂപ്പർ]], [[The Lookout (2007 film)|ദി ലുക്ക് ഔട്ട്]], [[Manic (2001 film)|മാനിക്]], [[Lincoln (film)|ലിങ്കൺ]], [[Mysterious Skin|മിസ്റ്റീരിയസ് സ്കിൻ]], [[G.I. Joe: The Rise of Cobra|ജി.ഐ. ജോ: ദ റൈസ് ഓഫ് കോബ്ര]]. [[Robert Zemeckis|റോബർട്ട് സെമെക്കിസ്]] സംവിധാനം ചെയ്ത [[The Walk (2015 film)|ദി വാക്ക്]] (2015), &lt;ref&gt;{{cite web|last=Fleming |first=Mike |url=http://www.deadline.com/2014/01/tom-rothmans-tristar-plots-philippe-petits-world-trade-center-tightrope-walk-as-first-project-with-robert-zemeckis-at-helm/ |title=Robert Zemeckis To Direct Movie About Philippe Petit's World Trade Center Tightrope Walk |website=Deadline Hollywood |date= |accessdate=2014-06-10}}&lt;/ref&gt; എന്ന സിനിമയിൽ  [[Philippe Petit|ഫിലിപ്പ് പെറ്റിറ്റിനെയും]] [[ഒലിവർ സ്റ്റോൺ|ഒലിവർ സ്റ്റോൺ]] ചിത്രമായ [[സ്നോഡൻ (ചലചിത്രം)|സ്നോഡൻ]] (2016) എന്ന സിനിമയിൽ [[വിസിൽബ്ലോവർ|വിസിൽബ്ലോവർ]] ആയ [[എഡ്വേർഡ് സ്‌നോഡെൻ|എഡ്വേഡ് സ്നോഡൻ]] ആയും അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചു. &lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.usnews.com/news/entertainment/articles/2015/05/29/gordon-levitt-has-high-hopes-for-impact-of-snowden|title=Gordon-Levitt has high hopes for impact of 'Snowden'|last=Pearson|first=Ryan|work=AP|publisher=U.S. News &amp; World Report|accessdate=29 May 2015}}&lt;/ref&gt; (500) ഡെയ്‌സ് ഓഫ് സമ്മർ, 50/50 എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലെ പ്രധാന അഭിനയത്തിന് മികച്ച നടനുള്ള [[Golden Globe Award for Best Actor – Motion Picture Musical or Comedy|മോഷൻ പിക്ചർ മ്യൂസിക്കൽ അല്ലെങ്കിൽ കോമഡി ഗോൾഡൻ ഗ്ലോബ് അവാർഡിന്]] നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടു.

== ആദ്യകാലജീവിതം ==
ജോസഫ് ലിയോനാർഡ് ഗോർഡൻ-ലെവിറ്റ് &lt;ref name=CBI&gt;&quot;Joseph Leonard Gordon-Levitt&quot; is his full name and Los Angeles, California, is his birthplace. ''[[California Birth Index|California Birth Index, 1905–1995]]''. Center for Health Statistics, California Department of Health Services, Sacramento, California.&lt;/ref&gt; 1981 ഫെബ്രുവരി 17 ന് [[കാലിഫോർണിയ]]യിലെ ലോസ് ഏഞ്ചൽസിലാണ് &lt;ref name=CBI /&gt; ജനിച്ചത്. &lt;ref&gt;{{cite web| url = http://www.filmreference.com/film/41/Joseph-Gordon-Levitt.html | title=Joseph Gordon-Levitt Biography (1981-) | publisher=FilmReference.com|accessdate=January 1, 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://www.biography.com/people/joseph-gordon-levitt-20882411 | title = Joseph Gordon-Levitt Biography | publisher = Biography.com ([[A&amp;E Networks]]) | accessdate = January 1, 2015 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180315010104/https://www.biography.com/people/joseph-gordon-levitt-20882411 | archive-date = March 15, 2018 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Monitor|newspaper=[[Entertainment Weekly]]|date=February 22, 2013|first1=Nuzhat|last1=Naoreen|url=http://www.ew.com/article/2013/02/15/monitor-feb-22-2013|access-date=2019-11-18|archive-date=2019-06-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20190626155802/https://ew.com/article/2013/02/15/monitor-feb-22-2013/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ലോസ് ഏഞ്ചൽസിലെ [[Sherman Oaks, Los Angeles|ഷെർമാൻ ഓക്ക്‌സിലാണ്]] അദ്ദേഹം വളർന്നത്.&lt;ref&gt;[http://www.lamag.com/culture/lastory/story.aspx?ID=1771942] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20121008035421/http://www.lamag.com/culture/lastory/story.aspx?ID=1771942 |date=October 8, 2012 }}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹം യഹൂദനാണെങ്കിലും &quot;കർശനമായി മതമില്ലാത്ത&quot; ഒരു കുടുംബമായിരുന്നു. [[Progressive Jewish Alliance|പുരോഗമന ജൂത സഖ്യത്തിന്റെ]] സ്ഥാപകരിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മാതാപിതാക്കളും ഉണ്ടായിരുന്നു. &lt;ref&gt;Roderick, Kevin. [http://www.laobserved.com/archive/2011/09/joseph_gordon-levitt_give.php &quot;Joseph Gordon-Levitt gives shout out to KPFK&quot;], ''LA Observed'', September 29, 2011.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|first=Rüdiger|last=Sturm|url=http://magazin.lufthansa.com/xx/en/people-en/i-follow-my-creative-impulses-%c2%ad/|title=Joseph Gordon-Levitt: &quot;I follow my creative impulses&quot;|work=[[Lufthansa Magazin]]|accessdate=May 11, 2018}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=yadt&gt;{{cite news|last=McCafferty|first=Dennis|author2= Alan Carter|author3=Lydia Strohl|title=Favorites of a Young Rock Star|publisher=USA Today, through Rome News-Tribune|date=April 2, 1999| url= https://news.google.ca/newspapers?id=mmowAAAAIBAJ&amp;sjid=LTUDAAAAIBAJ&amp;pg=2291,856956|accessdate=July 9, 2010}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;elkinref&quot;&gt;{{cite news|last=Elkin|first=Michael|title=He has a Mania for Good Works |url=http://www.highbeam.com/doc/1P1-79380481.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20121105211722/http://www.highbeam.com/doc/1P1-79380481.html|url-status=dead|archive-date=November 5, 2012|work=The Jewish Exponent |date=May 22, 2003 |accessdate=April 28, 2010}}&lt;/ref&gt;ഗോർഡൻ-ലെവിറ്റിന്റെ പിതാവ് ഡെന്നിസ് ലെവിറ്റ് [[Pacifica Foundation|പസഫിക്ക റേഡിയോ]] സ്റ്റേഷനായ കെപിഎഫ്കെ-എഫ്എമ്മിന്റെ വാർത്താ ഡയറക്ടറായിരുന്നു. &lt;ref name=&quot;Gordon1&quot;/&gt;&lt;ref name=rell&gt;{{cite news|last=Mueller |first=Matt |title=Hey Joe |publisher=Wonderland Magazine |year=2008 |url=http://www.wonderlandmagazine.com/features/hey_joe/ |accessdate=July 22, 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080508021940/http://www.wonderlandmagazine.com/features/hey_joe/ |archivedate=May 8, 2008 |url-status=dead |df= }}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമ്മ ജെയ്ൻ ഗോർഡൻ 1970 കളിൽ കാലിഫോർണിയയിലെ [[United States Congress|യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് കോൺഗ്രസിന്റെ]] [[Peace and Freedom Party|പീസ് ആന്റ് ഫ്രീഡം പാർട്ടിക്ക്]] വേണ്ടി മത്സരിച്ചു. കെ‌പി‌എഫ്‌കെ-എഫ്‌എമ്മിന്റെ പ്രോഗ്രാം ഗൈഡ് എഡിറ്ററായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനിടെയാണ് അവർ ഡെന്നിസ് ലെവിറ്റിനെ കണ്ടുമുട്ടിയത്. &lt;ref name=&quot;Gordon1&quot;/&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുത്തച്ഛൻ [[Michael Gordon (film director)|മൈക്കൽ ഗോർഡൻ]] (1909-1993) ഒരു ഹോളിവുഡ് ചലച്ചിത്ര സംവിധായകനായിരുന്നു. &lt;ref name=&quot;Gordon1&quot;&gt;{{cite news |last=Lidz |first=Frank |title=From Alien Boy to Growing Star in the Indie Universe |work=The New York Times |date=March 25, 2007 |url=https://www.nytimes.com/2007/03/25/movies/25lidz.html|accessdate=March 26, 2007}}&lt;/ref&gt; ഗോർഡൻ-ലെവിറ്റിന് ഒരു ജ്യേഷ്ഠൻ ഡാൻ ഉണ്ടായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.mtv.com/news/articles/1649451/20101006/story.jhtml |author=Warner, Kara |title=Joseph Gordon-Levitt's Brother Dead At 36 |work=MTV |publisher=Viacom |date=October 6, 2010 |accessdate=October 6, 2010 |archive-date=2021-03-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210318204546/https://www.mtv.com/public/fonts/AkzidGroStdSup_e28ba744cd97a9ff0dfb9ed620e6ede7.woff |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.thewrap.com/movies/article/joseph-gordon-levitts-brother-dead-21476 |last1=Lang |first1=Bret |last2=Walker |first2=Hunter |title=Joseph Gordon-Levitt's Brother, 'Burning Dan,' Dies |work=[[The Wrap]] |publisher=The Wrap News Inc |date=October 5, 2010 |accessdate=October 6, 2010 |archive-date=2016-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160111040947/http://www.thewrap.com/movies/article/joseph-gordon-levitts-brother-dead-21476/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;ഒരു ഫോട്ടോഗ്രാഫറും [[Fire performance|ഫയർ സ്പിന്നറും]] ആയിരുന്ന അദ്ദേഹം 2010-ൽ 36 ആം വയസ്സിൽ മരിച്ചു.&lt;ref&gt;[http://www.ew.com/article/2014/01/18/sundance-2014-joseph-gordon-levitt-hitrecord Sundance 2014: Joseph Gordon-Levitt gives stirring tribute to late brother at HitRECord event] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160111040945/http://www.ew.com/article/2014/01/18/sundance-2014-joseph-gordon-levitt-hitrecord |date=2016-01-11 }} - ew.com&lt;/ref&gt; ഗോർഡൻ-ലെവിറ്റ് [[Van Nuys High School|വാൻ ന്യൂസ് ഹൈസ്കൂളിൽ]] ചേർന്നു. 1999-ൽ ബിരുദം നേടി. &lt;ref name=&quot;KidRock&quot;&gt;{{cite news |last=Hirschberg |first=Lynn |title=Kid Rock |work=The New York Times |date=September 16, 2007 |url=https://www.nytimes.com/2007/09/16/style/tmagazine/16levitt.html|accessdate=February 28, 2011}}&lt;/ref&gt;
== കരിയർ ==
===ആദ്യകാല അഭിനയം===
[[File:Joseph Gordon-Levitt Mar 2009.jpg|thumb|upright|Gordon-Levitt at a promotional event for ''[[500 Days of Summer]]'' in March 2009]]
ഗോർഡൻ-ലെവിറ്റ് നാലാം വയസ്സിൽ ഒരു സംഗീത നാടക സംഘത്തിൽ ചേർന്നു. [[Adaptations of The Wizard of Oz|ദി വിസാർഡ് ഓഫ് ഓസിന്റെ]] നിർമ്മാണത്തിൽ [[Scarecrow (Oz)|സ്കെയർക്രോ]] എന്ന സാങ്കൽപ്പിക കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചു. തുടർന്ന്, ഒരു ഏജന്റിനെ സമീപിച്ച് ടെലിവിഷനിലും [[Sunny Jim|സണ്ണി ജിം]] പീനട്ട് ബട്ടർ, [[Cocoa Puffs|കൊക്കോ പഫ്സ്]], [[Pop-Tarts|പോപ്പ്-ടാർട്ട്സ്]], [[Kinney Shoes|കിന്നി ഷൂസ്]] എന്നിവയുടെ പരസ്യ ചിത്രങ്ങളിലും അഭിനയിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Gordon1&quot;/&gt;

ആറാമത്തെ വയസ്സിൽ ടെലിവിഷനുവേണ്ടി നിർമ്മിച്ച നിരവധി സിനിമകളിൽ അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചു. 1991-ൽ ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയായ [[Dark Shadows (1991 TV series)|ഡാർക്ക് ഷാഡോസ്]] 1991 ഡേവിഡ് കോളിൻസ്, ഡാനിയൽ കോളിൻസ് എന്നിവയിലും [[A River Runs Through It (film)|എ റിവർ റൺസ് ത്രൂ ഇറ്റ്]] എന്ന സിനിമയിലും അഭിനയിച്ചു.&lt;ref name=&quot;trsun12&quot;&gt;{{cite news |last=Kirkland|first=Bruce|title=Gordon-Levitt riding fast to fame|work=The Toronto Sun|date=August 18, 2012|url=http://www.torontosun.com/2012/08/17/levitt-riding-fast-to-fame|accessdate=August 21, 2012}}&lt;/ref&gt; 1992-93 കാലഘട്ടത്തിൽ, [[John Forsythe|ജോൺ ഫോർസിത്ത് അഭിനയിച്ച]] സിറ്റ്കോമായ [[The Powers That Be (TV series)|ദ പവർസ് ദാറ്റ് ബി]] എന്ന സിനിമയിൽ പിയേഴ്സ് വാൻ ഹോർൺ എന്ന ബുദ്ധിമാനായ ചെറുപ്പക്കാരനായി അഭിനയിച്ചു.. കിംഗ്സ്ലിയുടെ മാതാപിതാക്കളെ വിവാഹമോചനം ചെയ്തതിന്റെ യഥാർത്ഥ ജീവിതത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി 1992-ൽ, ഗ്രിഗറി കിംഗ്സ്ലി ടിവിക്ക് വേണ്ടി നിർമ്മിച്ച സ്വിച്ചിംഗ് പാരന്റ്സ് എന്ന സിനിമയിൽ അഭിനയിച്ചു. 1994-ൽ ഡിസ്നി ചലച്ചിത്രമായ ഏഞ്ചൽസ് ഇൻ ഔട്ട്‌ഫീൽഡിൽ മാലാഖമാരെ കാണുന്ന അനാഥനായി അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചു. 1996-ൽ, [[3rd Rock from the Sun|3rd റോക്ക് ഫ്രം ദ സൺ]] എന്ന സിറ്റ്കോമിൽ [[Tommy Solomon (3rd Rock from the Sun)|ടോമി സോളമൻ]] എന്ന സാങ്കൽപ്പിക കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചു. ആറ് സീസണുകളിലായിരുന്ന പരമ്പരയിൽ ഗോർഡൻ-ലെവിറ്റ് ഒരു ജൂത കുട്ടിയാണെന്ന് നടിക്കുന്ന ഒരു [[അന്യഗ്രഹജീവൻ|അന്യഗ്രഹ ജീവിയാണെന്ന്]] [[San Francisco Chronicle|സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോ ക്രോണിക്കിൾ]] പത്രത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Citation|title=Morgan, His Honour David Glyn, (31 March 1933–25 March 2010), a Circuit Judge, 1984–2001|date=2007-12-01|url=http://dx.doi.org/10.1093/ww/9780199540884.013.u28038|work=Who Was Who|publisher=Oxford University Press|access-date=2019-11-18}}&lt;/ref&gt; 1990 കളിൽ, കൗമാരക്കാരുടെ മാസികകളിൽ അദ്ദേഹം പതിവായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടിരുന്നു. 1998-ൽ [[That '70s Show|ദാറ്റ് 70 ഷോയിൽ]] അദ്ദേഹം പങ്കെടുത്തു. &quot;എറിക് ബഡ്ഡി&quot; എപ്പിസോഡിൽ ബഡ്ഡി എന്ന സ്വവർഗ്ഗാനുരാഗിയായ കൗമാരക്കാരൻ, തന്റെ സുഹൃത്ത് (പ്രധാന കഥാപാത്രം എറിക് ഫോർമാൻ) സ്വവർഗ്ഗാനുരാഗിയാണെന്ന് കരുതുന്നു.

==അവലംബം==
{{reflist|30em}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{Sister project links|wikt=no|b=no|q=Joseph Gordon-Levitt|s=no|commons=Category:Joseph Gordon-Levitt|n=no|v=no|species=no}}
* {{IMDb name|0330687}}
* {{rotten-tomatoes-person|joseph_gordonlevitt}}

{{s-start}}
{{succession box
| before = [[Chris O'Donnell]]
| title = [[Robin in other media|Actors to portray Robin]]
| years = 2012
| after = none}}
{{s-end}}
{{Joseph Gordon-Levitt}}
{{Hasty Pudding Man of the Year}}

{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:1981-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂത അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാർ]]</text>
      <sha1>oc8vsm1yp3bkav14axkz3cijthhe1zg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടെബർഡ നേച്ചർ റിസർവ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>491449</id>
    <revision>
      <id>4616613</id>
      <parentid>3632955</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T04:34:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616613</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5885" sha1="esz9vk8mwvjftgzn4q80uyepyqdcy0v" xml:space="preserve">{{Infobox protected area
| name = ടെബർഡ നേച്ചർ റിസർവ്
| alt_name = {{lang-ru|Тебердинский заповедник}}&lt;br/&gt;(Also: Teberdinsky)
| iucn_category = ia
| photo = File:Гора Белалакая.JPG
| photo_caption = Mountain Belalakaya, Teberda Reserve
| photo_width=300
| map = Russia
| relief = yes
| map_caption = Location of Reserve
| location = [[Karachay-Cherkess Republic]]
| nearest_city = [[Teberda]]
| coordinates = {{coord|43|21|0|N|41|42|0|E|region:RU|format=dms|display=inline,title}}
| coords_ref =
| area = {{convert|84996|ha|acre+sqmi|0|lk=on}}
| established = {{start date|1936}}
| website=http://teberda.org.ru/
| governing_body=[[Ministry of Natural Resources and Environment (Russia)]]
}}
[[കോക്കസസ് പർവതം|കോക്കസസ് പർവത]]നിരകളുടെ പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗത്തിന്റെ വടക്കൻ ചരിവുകളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു റഷ്യൻ പ്രകൃതി സംരക്ഷിത - 'സപ്പോവേഡ്‌നിക്' (കർശനമായ പാരിസ്ഥിതിക കരുതൽ) മേഖലയാണ്''' ടെബർഡ നേച്ചർ റിസർവ്‌''' - '''Teberda Nature Reserve''' ([[റഷ്യൻ ഭാഷ|Russian]]: Тебердинский) (also '''Teberdinsky''')
റഷ്യൻ ഫെഡറേഷനിൽ ഏറ്റവുമധികം ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന പ്രകൃതി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രമാണിത്, 2010ൽ 200,000 പേർ ഈ പ്രദേശം സന്ദർശിച്ചതായി  രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.  ഒരു ജനപ്രിയ ടൂറിസ്റ്റ് കോംപ്ലക്സും (&quot;ഡോംബെ&quot;) ചുറ്റുമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലെ റിസോർട്ടുകളും റിസർവിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്..&lt;ref name='reservesite'/&gt;  ഈ ഭൂപ്രദേശത്തിന്റെ 31.7 ശതമാനം വനങ്ങളും 20 ശതമാനം പുൽമേടുകളും 8.5 ശതമാനം ഹിമാനികളും 38.4 ശതമാനം പാറകൂട്ടങ്ങലും 0.7 ശതമാനം വെള്ളവും നിറഞ്ഞതാണ് (157 തടാകങ്ങളും 109 ഹിമാനികളും ). കിഴക്ക് ടെബാർഡിൻസ്‌കി (65,792 ഹെക്ടർ (162,580 ഏക്കർ)), പടിഞ്ഞാറ് ആർക്കിസ് (19,272 ഹെക്ടർ (47,620 ഏക്കർ)) എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് ഭാഗങ്ങളായി ഈ പ്രദേശത്തെ വേർതിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. കോക്കസസ് സ്റ്റേറ്റ് നേച്ചർ റിസർവ് എന്ന &quot;ബയോസ്ഫിയർ പോളിഗോൺ&quot; 2010 ൽ ഈ രണ്ട് വിഭാഗങ്ങളെയും ബന്ധിപ്പിച്ചു. കറാച്ചെ-ചെർക്കസ് റിപ്പബ്ലിക്കിലെ കാരചായേവ്സ്കി ജില്ലയിലാണ് രണ്ട് മേഖലകളും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. യുനെസ്കോ വേൾഡ് ബയോസ്ഫിയർ റിസർവിന്റെ ഭാഗമാണിത്. 84,996 ഹെക്ടർ വിസ്തൃതിയുള്ള ഈ റിസർവ് 1936 ൽ സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name='reservesite'&gt;{{cite web|title=Teberda Zapovednik - About (Official Site)|url=http://teberda.org.ru/doc/about/zapovednik|publisher=[[Ministry of Natural Resources and Environment (Russia)]]|language=ru|accessdate=January 21, 2016|archive-date=2018-10-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20181018005351/http://teberda.org.ru/doc/about/zapovednik|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name='zap1'&gt;{{cite web|title=Teberda Zapovednik|url=http://www.zapoved.ru/catalog/88/|publisher=[[Ministry of Natural Resources and Environment (Russia)]]|language=ru|accessdate=January 21, 2016|archive-date=2016-02-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160204184740/http://www.zapoved.ru/catalog/88/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
==ഭൂപ്രകൃതി==
ടെബർഡ റിസർവിന്റെ തെക്കേ അതിർത്തി പ്രധാന കോക്കസസ് മലനിരകളിലൂടെ &quot;ക്ലുഖോരി&quot; കൊടുമുടിയിൽ നിന്ന് &quot;ഹെർസോഗ്&quot; വരെ പോകുന്നു. കിഴക്കൻ ഭാഗമായ ടെബാർഡിൻസ്കി, ടെബാർഡ നദിയുടെ ജലാശയത്തെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗമായ അർഖിസ് കിസ്ഗിച് നദിയുടെ താഴ്വരയാണ്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 1,260 മുതൽ 4,047 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ വ്യത്യാസമുണ്ട്. ഈ പ്രദേശത്തെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന കൊടുമുടികൾ ഡോംബെ-ഉൽജെൻ (4042 മീറ്റർ), ബൂ-ഉൽഗെൻ (3915 മീറ്റർ), ധലോവ്ചാറ്റ് (3870 മീറ്റർ), ബേല കയാ (3861 മീറ്റർ) എന്നിവയാണ്.

==അവലംബം==

[[വർഗ്ഗം:പ്രകൃതി സംരക്ഷണം]]
[[വർഗ്ഗം:പ്രകൃതി]]</text>
      <sha1>esz9vk8mwvjftgzn4q80uyepyqdcy0v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചായം പൂശിയ വീട്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>498343</id>
    <revision>
      <id>4616521</id>
      <parentid>4579272</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T15:11:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616521</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12817" sha1="rp7992qp0uj1h6g8yx1eb67661l31sq" xml:space="preserve">{{Prettyurl|The Painted House}}
{{Infobox film|name=ചായം പൂശിയ വീട്|image=|caption=|director=[[സന്തോഷ് ബാബുസേനൻ]]&lt;br&gt;[[സതീഷ് ബാബുസേനൻ]]|producer= ഫിഫ്ത് എലമെന്റ് ഫിലിം|writer=[[സന്തോഷ് ബാബുസേനൻ]]&lt;br&gt;[[സതീഷ് ബാബുസേനൻ]]|dialogue=[[സന്തോഷ് ബാബുസേനൻ]]&lt;br&gt;[[സതീഷ് ബാബുസേനൻ]]|lyrics=  |screenplay=[[സന്തോഷ് ബാബുസേനൻ]]&lt;br&gt;[[സതീഷ് ബാബുസേനൻ]]|starring= [[കലാധരൻ]]&lt;br&gt; [[നേഹ മഹാജൻ]]&lt;br&gt; [[അക്രം മൊഹമ്മദ്]] |music=[[കെ സന്തോഷ്]]|cinematography=[[സന്തോഷ് ബാബുസേനൻ]]&lt;br&gt;[[സതീഷ് ബാബുസേനൻ]]|editing=[[വിജിൽ എഫ് എക്സ്]]|studio=എവർഷൈൻ Films|distributor=ഫിഫ്ത് എലെമെന്റ് ഫിലിം| banner = |released={{Film date|2015|||df=y}} |country=[[ഭാരതം]]|language=[[മലയാളം]]}}

സഹോദരന്മാരായ സന്തോഷ് ബാബുസെനനും സതീഷ് ബാബുസെനനും ചേർന്ന് സംവിധാനം ചെയ്ത 2015 ലെ ഇന്ത്യൻ മലയാള നാടക ചിത്രമാണ് '''''ദി പെയിന്റഡ്''''' '''''ഹൗസ്''''' (മലയാളം ശീർഷകം: '''''ചായം പൂശിയ വീട്''''' ). ഇതാണ് അവരുടെ ഫീച്ചർ അരങ്ങേറ്റം&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=5554|title=ചായം പൂശിയ വീട് (2015)|access-date=2020-01-12|publisher=www.malayalachalachithram.com}}&lt;/ref&gt;. 

എം‌ടി‌വി, ചാനൽ വി, സ്റ്റാർ എന്നിവയ്‌ക്കായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന ബാബൂസേനൻ മുംബൈയിൽ മുമ്പ് ഛായാഗ്രാഹകരും നിർമ്മാതാക്കളുമായിരുന്നു. 1998 ൽ അവർ ക്രൊയേഷ്യയിലെ സ്പ്ലിറ്റ് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിലേക്കും മുംബൈ ഇന്റർനാഷണൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിലേക്കും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ട്വിലൈറ്റ് ഡ്രീം എന്ന ഹ്രസ്വചിത്രം നിർമ്മിച്ചു. പതിനേഴു വർഷത്തെ ഇടവേളയ്ക്ക് ശേഷമാണ് പെയിന്റഡ് ഹ House സ് നിർമ്മിച്ചത്. 

== പ്ലോട്ട് ==
ഇൻസൈറ്റിനെക്കുറിച്ചും ഇൻസൈറ്റ് എങ്ങനെ ഒരാളുടെ ജീവിതത്തെ രൂപാന്തരപ്പെടുത്താമെന്നതിനെക്കുറിച്ചും ഉള്ള ഒരു കഥയാണ് പെയിന്റഡ് ഹൗസ് (ചായം പൂശിയ വീട്)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?8116|title=ചായം പൂശിയ വീട് (2015)|access-date=2020-01-12|publisher=malayalasangeetham.info|archive-date=2020-01-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20200130024327/https://malayalasangeetham.info/m.php?8116|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. 

ജീവിതത്തിലെ ശരത്കാലത്തിലാണ് ഏകാന്തനായ എഴുത്തുകാരൻ. സുന്ദരമുഖവും ദയയുള്ള സ്വഭാവവും ഉള്ള അദ്ദേഹം ഒരു 'നല്ല മനുഷ്യൻ' ആണ്. പുസ്തകത്തിന്റെ ജോലിയിലായിരിക്കുമ്പോൾ ഗൗതമിന് ഹൃദയാഘാതം സംഭവിക്കുകയും തകരാറിലാവുകയും ചെയ്യുന്നു. 

ഡോർബെൽ റിംഗുചെയ്യുന്നു, സുന്ദരിയും മോഹിപ്പിക്കുന്നവളുമായ വിശയ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. രാത്രി തങ്ങാൻ കഴിയുമോ എന്ന് അവൾ ചോദിക്കുകയും ഗ ut തം അവളെ അനുവദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അവരുടെ പരസ്പര ആകർഷണം നിരായുധരാക്കുകയും അവനെ ആവേശം കൊള്ളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അടുത്ത ദിവസം രാഹുൽ എന്ന ചെറുപ്പക്കാരൻ സഹായം തേടി. തന്നെ കാണാൻ ഗ ut തമിനെ അദ്ദേഹം ആവർത്തിച്ച് ക്ഷണിക്കുകയും ഒടുവിൽ ഒരു കുന്നിൻ മുകളിലുള്ള വിജനമായ വീട്ടിലേക്ക് അവനെ നിർബന്ധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അവൻ പഴയ എഴുത്തുകാരനെ അടിക്കുകയും അടിക്കുകയും വാചികമായി അപമാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. രക്ഷപ്പെടാൻ ശ്രമിച്ചാൽ ഗ ut തമിനെ കൊല്ലുമെന്ന് രാഹുൽ ഭീഷണിപ്പെടുത്തി. പിന്നീട് വിശാ വീട്ടിലെത്തി ഗ ut തമിനെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നതിൽ രാഹുലിന്റെ പങ്കാളിയാണെന്ന് പറയുന്നു. അവനെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകാനുള്ള കാരണം അവർ ഒരിക്കലും പറയുന്നില്ല. ഇതെല്ലാം ഒരുപക്ഷേ ഒരു കഥയോ സ്വപ്നമോ ആണെന്ന് വിശയ ഗൗതമനോട് പറയുന്നു. രക്ഷപ്പെടാനുള്ള പരാജയപ്പെട്ട ശ്രമത്തിന് ശേഷവും ഗ ut തമിനെ ശാരീരികവും വാക്കാലുള്ളതുമായ ദുരുപയോഗം തുടരുന്നു. 

ആത്മാവ് തിരയുന്ന പേടിസ്വപ്നം ആരംഭിക്കുമ്പോൾ പഴയ എഴുത്തുകാരൻ ഇപ്പോൾ തന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായി പൊരുതുന്നു. തന്നെക്കുറിച്ച് താൻ പുലർത്തുന്ന എല്ലാ വിശ്വാസങ്ങളെയും നേരിടാൻ നിർബന്ധിതനായ ഒന്ന്. 

ഒരിക്കൽ ഗ ut തം വിശായയുമായി ശാരീരിക ബന്ധം പുലർത്താൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും രാഹുൽ വന്ന് അവനെ അടിക്കുന്നു. പിന്നീട് രാഹുൽ ഗ ut തമിനെ വെറുക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് ചോദിക്കുന്നു. ഗ ut തം നിഷേധിച്ചു. തന്നെ ശപിച്ച് വീട് വിട്ട് പോകാൻ രാഹുൽ ഗ ut തമോട് പറയുന്നു. രാഹുലിനോടുള്ള വിദ്വേഷം സ്വന്തം ഹൃദയത്തിൽ നിറയ്ക്കുന്ന വിലയ്ക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യം സ്വീകരിക്കില്ലെന്ന് ഗ ut തം പറയുന്നു. ഒരു രാത്രി ഗൗതം രാഹുൽ ഉറങ്ങിക്കിടക്കുമ്പോൾ ലോഹ വടികൊണ്ട് അടിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. പെട്ടെന്ന് വിശയ എത്തി നിലവിളിക്കുന്നു. ഗ ut തം അവളെ നോക്കി മരവിച്ചു. മുന്നിൽ കാണുമ്പോൾ രാഹുലും കട്ടിലും അപ്രത്യക്ഷമായതായി കാണുന്നു. വിശയയും അപ്രത്യക്ഷനായി. ഗൗതം ഹൃദയാഘാതം അനുഭവിക്കുകയും വീഴുകയും ചെയ്യുന്നു. 

==താരനിര&lt;ref&gt;{{cite web|title=ചായം പൂശിയ വീട് (2015))|url=https://m3db.com/film/61159|publisher=മലയാളം മൂവി&amp;മ്യൂസിക് ഡാറ്റാബേസ്|accessdate=2020-01-23|}}&lt;/ref&gt;==

* വിഷയ യായി [[നേഹ മഹാജൻ]] 
* ഗൗതം ആയി കെ. കലാധരൻ 
* രാഹുൽ ആയി അക്രം മുഹമ്മദ് 

== സംഗീതം ==
ചിത്രത്തിന് പാട്ടുകളൊന്നുമില്ല. ഇത് പശ്ചാത്തല സ്‌കോറിനെ വിരളമായി ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നു, ഇത് ചിത്രത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ മാത്രം പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. കെ. സന്തോഷ് ആണ് ചിത്രത്തിന്റെ പശ്ചാത്തല സ്കോർ. 

== സ്വീകരണം ==

=== ഇന്ത്യയിൽ നിരോധിച്ചു ===
'''''ചായം പൂശിയ വീട്'''''ന് സിബിഎഫ്സി സർട്ടിഫിക്കറ്റ് നൽകിയിട്ടില്ല. നഗ്നയായി സ്ത്രീ നായകനെ കാണിക്കുന്ന മൂന്ന് രംഗങ്ങൾ ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. മൂന്ന് സീനുകളും ഇല്ലാതാക്കണമെന്ന് [[സെൻട്രൽ ബോർഡ് ഓഫ് ഫിലിം സർട്ടിഫിക്കേഷൻ]] ആവശ്യപ്പെട്ടു. എന്നാൽ സിനിമയിൽ മാറ്റങ്ങളോ മാറ്റങ്ങളോ നടത്താൻ സംവിധായകർ വിസമ്മതിച്ചു. തൽഫലമായി, ചിത്രം ഇന്ത്യയിൽ നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു  .      

== ഉത്സവങ്ങൾ ==
2015 ൽ [http://www.iifft.ca ടൊറന്റോയിലെ അന്താരാഷ്ട്ര ഇന്ത്യൻ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ] ചിത്രം അവിടെ പ്രദർശിപ്പിക്കാൻ ക്ഷണിച്ചു. [http://www.iffk.in കേരളത്തിലെ അന്താരാഷ്ട്ര ചലച്ചിത്രമേളയിൽ] മത്സരത്തിൽ പങ്കെടുക്കാനും ഇത് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.   

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==

* [http://www.thepaintedhouse.in ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 

* {{IMDb title|5147626|ചായം പൂശിയ വീട് (2015)}}
==ചിത്രം കാണുക==
[https://https://www.youtube.com/watch?v=_cVL58WX7Ak ചായം പൂശിയ വീട് ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200625000000/https://https//udn.com/news/story/121424/4659358 |date=2020-06-25 }}  (2015)
[[വർഗ്ഗം:സെൻസർഷിപ്പ്‌ ഇന്ത്യയിൽ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:2015-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>rp7992qp0uj1h6g8yx1eb67661l31sq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജൂഡിത്ത് ആന്റ് ഹെർ മെയ്ഡ്സെർവെന്റ് (ഡിട്രോയിറ്റ്)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>501897</id>
    <revision>
      <id>4616579</id>
      <parentid>3696273</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T23:07:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616579</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15776" sha1="qd4mfaqrtjy292t3erks8778xvf4azz" xml:space="preserve">{{prettyurl|Judith and Her Maidservant (Detroit)}}
{{Infobox artwork/wikidata|year={{circa}} 1623–1625}}
ഇറ്റാലിയൻ ബറോക്ക് ആർട്ടിസ്റ്റ് [[ആർട്ടമേസ്യാ ജെന്റിലെസ്കി|ആർട്ടെമിസിയ ജെന്റിലേച്ചിയുടെ]] മൂന്ന് പെയിന്റിംഗുകളിൽ ഒന്നാണ് '''ജൂഡിത്ത് ആന്റ് ഹെർ മെയ്ഡ്സെർവെന്റ്.''' ജൂഡിത്തിന്റെയും ഹോളോഫെർണസിന്റെയും [[ബൈബിൾ]] കഥ വിവരിക്കുന്നതാണ് ഈ ചിത്രം.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;1620 കളിൽ ചിത്രീകരിച്ച ഈ പ്രത്യേക ചിത്രം ഇപ്പോൾ [[Detroit Institute of Arts|ഡെട്രോയിറ്റ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ആർട്‌സിൽ]] സംരക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;:7&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.dia.org/art/collection/object/judith-and-her-maidservant-head-holofernes-45746|title=Artemisia Gentileschi: Judith and Maidservant with the Head of Holofernes  (52.253) — The Detroit Institute of Arts|website=www.dia.org|access-date=2017-03-12}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ഡ്യൂട്ടെറോകാനോനിക്കൽ [[യൂദിത്തിന്റെ പുസ്തകം| ജുഡിത്തിന്റെ പുസ്തകത്തിൽ]] നിന്നാണ് ഈ വിവരണം എടുത്തത്. അതിൽ ജൂഡിത്ത് ജനറൽ [[Holofernes|ഹോളോഫെർണസിനെ]] വശീകരിച്ച് കൊലപ്പെടുത്തുന്നു. ഈ കൃത്യമായ നിമിഷം, കൊലപാതകം കഴിഞ്ഞ് നിമിഷങ്ങൾക്കകം വേലക്കാരി മുറിച്ചെടുത്ത തല ഒരു ബാഗിൽ പൊതിയുന്നത് ജൂഡിത്ത് നിരീക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഈ വിഷയത്തിന്റെ മറ്റ് രണ്ട് പെയിന്റിംഗുകൾ അവരുടെ കരിയറിൽ നേരത്തെ പൂർത്തിയാക്കിയിരുന്നു, ഇപ്പോൾ നേപ്പിൾസിലെ [[Museo di Capodimonte|മ്യൂസിയോ ഡി കപ്പോഡിമോണ്ടെ]]യിലും കാൻസിലെ മ്യൂസി ഡി ലാ കാസ്ട്രെയിലും ഈ ചിത്രങ്ങൾ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt; {{cite book|title=Artemisia Gentileschi: The Language of Painting|last=Locker|first=Jesse M.|date=2015|isbn=9780300185119|ref=none|place=New Haven, Yale University Press}}&lt;/ref&gt;

രചനയിലെ ശിരച്ഛേദം നടത്തുന്നതും, സ്ത്രീ രൂപങ്ങളുടെ മൊത്തത്തിലുള്ള പ്രാതിനിധ്യം എന്നിവ കലാകാരൻ സ്വയം ഏതെങ്കിലും തരത്തിൽ ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെടുമെന്ന് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:8&quot; /&gt; ആർട്ടെമിസിയ ജെന്റിലേച്ചിയുടെയും അവരുടെ പിതാവ് [[Orazio Gentileschi|ഒറാസിയോയുടെയും]] എക്സിബിഷനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട 2001 ലെ കാറ്റലോഗ് &quot;ആർട്ടെമിസിയയുടെ ഏറ്റവും മികച്ച രചനയായി ചിത്രം പൊതുവെ അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നു&quot; എന്ന് അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book|url=http://www.metmuseum.org/art/metpublications/Orazio_and_Artemisia_Gentileschi|title=Orazio and Artemisia Gentileschi|last=Christiansen|first=Keith|last2=Mann|first2=Judith Walker|last5=Museo di Palazzo Venezia (Rome|first5=Italy)|last6=Metropolitan Museum of Art (New York|first6=N.Y.)|last7=St. Louis Art Museum|date=2001-01-01|publisher=Metropolitan Museum of Art ; Yale University Press|year=|isbn=1588390063|location=New York; New Haven|pages=368-370|language=English}}&lt;/ref&gt;

== ഉറവിടം ==
[[ഇറ്റലി|ഇറ്റലിയിലെ]] [[റോം|റോമിലെ]] അലസ്സാൻഡ്രോ മൊറാൻഡോട്ടി, [[ന്യൂയോർക്ക് നഗരം|ന്യൂയോർക്കിലെ]] അഡോൾഫ് ലോവി എന്നിവരുടെ സഹഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ഈ ചിത്രം 1952-ൽ ബ്രാങ്കാസിയോ രാജകുമാരന്റെ കൈവശമായിരുന്നു. ഈ സമയത്തിന് മുമ്പായി ഉടമസ്ഥാവകാശം എവിടെയായിരുന്നെന്ന് അറിയില്ല. അതേ വർഷം തന്നെ ലെസ്ലി എച്ച്. ഗ്രീൻ ഈ ചിത്രം വാങ്ങി മിഷിഗനിലെ ഡിട്രോയിറ്റ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ആർട്ടിന് സമ്മാനമായി നൽകി.&lt;ref name=&quot;:7&quot; /&gt;
== ഡേറ്റിംഗും ആട്രിബ്യൂഷനും ==
കാരവാഗെസ്‌ക് സാങ്കേതികതയും ഘടനയും കാരണം ആർടെമിസിയയുടേതാണ് ഈ ചിത്രം എന്നു കരുതുന്നു&lt;ref name=&quot;:8&quot; &gt;{{Cite book|last=Garrard, Mary D.,|url=https://www.worldcat.org/oclc/17727236|title=Artemisia Gentileschi : the image of the female hero in Italian Baroque art|isbn=0-691-04050-8|location=Princeton, NJ|oclc=17727236}}&lt;/ref&gt;.അതേ ബറോക്ക് കലാകാരൻ [[Caravaggio|കാരവാജിയോയുടെ]] ചിത്രങ്ങൾ പിന്തുടർന്നിട്ടും, ആർട്ടെമിസിയയും അവരുടെ അച്ഛനും അവരുടെതായ സ്വതന്ത്ര ശൈലികൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;ആർട്ടിമിസിയയുടെ ജൂഡിത്ത് [[Agostino Tassi|അഗോസ്റ്റിനോ ടാസി]]ക്കെതിരായ ബലാത്സംഗ വിചാരണയിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയതിന് പിന്നിൽ ആഴമേറിയ അർത്ഥമുണ്ടെന്ന് കലാകാരന്റെ വ്യാഖ്യാനത്തിന്റെ വ്യക്തമായ സ്വഭാവം സാഹിത്യകാരന്മാർ വിശ്വസിക്കുന്നതിലേയ്ക്ക് നയിക്കാൻ കാരണമായി.&lt;ref name=&quot;:8&quot; /&gt;ആർട്ടെമിസിയ ഈ സമയത്ത് [[ഇറ്റലി]]ക്ക് ചുറ്റും സഞ്ചരിച്ചിരുന്നതിനാൽ കൃത്യമായ പൂർത്തീകരണതീയതി ചർച്ചാവിഷയമാണ്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:8&quot; /&gt;

== കലാപരമായ പശ്ചാത്തലം ==
അക്കാലത്തെ വനിതാ കലാകാരികളുടെ ഇടയിൽ സാധാരണമായിരുന്ന സ്റ്റിൽ ലൈഫ് പെയിന്റിംഗുകളും ചായാചിത്രങ്ങളും രചിക്കാൻ ജെന്റിലേച്ചി പരിശീലിച്ചു. ഇതിനുപുറമെ, ബൈബിൾ, പുരാണ കഥകളിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞ ചരിത്ര രചനകളിലും അവർ താൽപര്യം വളർത്തി.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; ആ കാലഘട്ടത്തിലെ സാമൂഹിക പ്രതീക്ഷകളാൽ ഉചിതമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നതിനാൽ വനിതാ കലാകാരികളെ പെയിന്റ് ചെയ്യുന്നതിനുള്ള പ്രത്യേക വിഭാഗങ്ങളിൽ മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. ചായാചിത്രങ്ങൾ, നിശ്ചലജീവിതം, ചരിത്രചിത്രങ്ങൾ എന്നിവ നിർമ്മിക്കാൻ ജെന്റിലേച്ചിയെ അവരുടെ അച്ഛനും മറ്റ് കലാകാരന്മാരും അഭ്യസിപ്പിച്ചു. പ്രത്യേകിച്ചും സദ്‌ഗുണമുള്ള അവിവാഹിതയായ സ്ത്രീ എന്ന നിലയിൽ നഗ്ന മോഡലുകളുടെ ശരീരഘടനയെക്കുറിച്ച് പഠിക്കുന്നത് സ്ത്രീകൾക്ക് മുഷിച്ചിലുണ്ടായി. സ്ത്രീ കലാകാരൻ സ്വന്തം ശരീരം കണ്ണാടിയിൽ ഒരു റഫറൻസായി ഉപയോഗിച്ചിരിക്കാമെന്ന ആശയത്തിൽ നഗ്നമായ സ്ത്രീ രൂപ നിർമ്മാണത്തിന് പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന ജെന്റിലേച്ചിയുടെ ചിത്രങ്ങളെ ചരിത്രകാരന്മാർ വിശകലനം ചെയ്തതായി സൂസൻ ഡിക്സൺ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;Dixon, Susan M.; Cavazzini, Patrizia (2008). &quot;Artemisia in Her Father's House&quot;. Italian Baroque Art. Blackwell Publisher. pp. 98–112. {{ISBN|978-1-4051-3967-0}}.&lt;/ref&gt;അവരുടെ റോമൻ ജന്മനഗരത്തിലെ ലിംഗാധിഷ്ഠിത പരിമിതികളും ജീവിതത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ഒരു അമ്മയുടെ അഭാവവും ജെന്റിലേച്ചിയുടെ താൽപ്പര്യത്തിനും ശക്തമായ സ്ത്രീ രൂപങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നതിനും സഹായിച്ചതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;Cropper, Elizabeth (Winter 1989). &quot;Artemisia Gentileschi: The Image of the Female Hero in Italian Baroque Art. by Mary D. Garrard&quot;. ''Renaissance Quarterly.'' The University of Chicago Press. '''42''' (4): 864–866. {{doi|10.2307/2862303}} – via JSTOR.&lt;/ref&gt;[[Elizabeth Cropper|എലിസബത്ത് ക്രോപ്പറിൽ]] നിന്നുള്ള അനുമാനങ്ങൾ, ജെന്റിലേച്ചി സ്ത്രീരൂപങ്ങളെ കൂടുതൽ വീരോചിതമായ വെളിച്ചത്തിൽ വരച്ചതായും ഈ സ്ത്രീകൾക്ക് ദുരന്തത്തിന്റെയും സങ്കടത്തിന്റെയും സവിശേഷതകൾ ആരോപിക്കുന്നുവെന്നും അവരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളെ ഒരു നൈതിക വീക്ഷണകോണിൽ നിന്ന് ന്യായീകരിക്കുന്നുവെന്നും വാദിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt;
== ചിത്രകാരിയെക്കുറിച്ച് ==
[[File:Self-portrait as the Allegory of Painting (La Pittura) - Artemisia Gentileschi.jpg|thumb|left|300px|Artemisia Gentileschi, ''[[Self-Portrait as the Allegory of Painting (Artemisia Gentileschi)|Self-Portrait as the Allegory of Painting]]'', 1638–9, [[Royal Collection]] (the painting may be a self-portrait)]]
ഒരു [[ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷ|ഇറ്റാലിയൻ]] ബറോക്ക് ചിത്രകാരിയായിരുന്നു ആർട്ടമേസ്യാ ജെന്റിലേസ്ച്ചി. ഇന്ന് [[Caravaggio|കാരവാജിയോ]]യുടെ തലമുറയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ചിത്രകാരന്മാരിൽ ഒരാളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. [[ഇറ്റലി]]യിലെ [[റോം|റോമിൽ]] ജനിച്ച  ആർട്ടമേസ്യാ ജെന്റിലേസ്ച്ചി (ജൂലൈ 8, 1593 – c1.656)ചിത്രകാരനായ ഓറേഷ്യോ ജെന്റിലേസ്ച്ചിയുടെയും പ്രുഡൻഷ്യോ മോണ്ടണിന്റെയും മകളായിരുന്നു. [[കാരവാജിയോ]], [[ഗ്വിദോ റെന്നി]] എന്നിവരുടെ ചിത്രങ്ങൾ അവരെ സ്വാധീനിച്ചിരുന്നു. പിൽക്കാലത്തുണ്ടായ ചില ദാരുണ സംഭവങ്ങൾ അവരുടെ കലാജീവിതത്തെ ബാധിച്ചെങ്കിലും അതിനെ അതിജീവിച്ച് അവർ പിന്നീട് ചിത്രരചനയിൽ മുഴുകി.&lt;ref&gt;Bissell, Ward R. Artemisia Gentileschi and the Authority of Art: Critical Reading and Catalogue Raisonne. University Park: The Pennsylvania State University Press,1999.&lt;/ref&gt;

== കുറിപ്പുകൾ==
&lt;references /&gt;

== അവലംബം==

=== വിദഗ്ദ്ധ പുസ്തകങ്ങളും ലേഖനങ്ങളും ===

* Apostolos-Cappadona, Diane. &quot;Costuming Judith in Italian Art of the Sixteenth Century&quot;. ''The Sword of Judith: Judith Studies Across the Disciplines''. Open Book Publishers, 2010.
*Christiansen, Keith; Mann, Judith Walker. ''Orazio and Artemisia Gentileschi''. Yale University Press, 2001.
* Cropper, Elizabeth. ''&quot;Artemisia Gentileschi: The Image of the Female Hero in Italian Baroque Art by Mary D. Garrard&quot;. Renaissance Quarterly.'' The University of Chicago Press, 1989.
*Dixon, Susan M.; Cavazzini, Patrizia. ''&quot;Artemisia in Her Father's House&quot;. Italian Baroque Art''. Blackwell Publisher, 2008.
* Garrard, Mary D. ''Artemisia Gentileschi: The Image of the Female Hero in Italian Baroque Art''. New Jersey: Princeton University Press, 1989.
* Locker, Jesse. Artemisia Gentileschi: The Language of Painting. New Haven: Yale University Press, 2015.
* Richardson, E. P. &quot;A Masterpiece of Baroque Drama&quot;. ''Bulletin of the Detroit Institute of Arts''. The University of Chicago Press, 1952–1953.
{{Artemisia Gentileschi}}

[[വർഗ്ഗം:സ്ത്രീകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആർട്ടെമിസിയ ജെന്റിലേച്ചി വരച്ച ചിത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>qd4mfaqrtjy292t3erks8778xvf4azz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തീഷ നിഗം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>507604</id>
    <revision>
      <id>4616687</id>
      <parentid>4547057</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T11:27:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616687</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9157" sha1="h1sm0ubnyx7s4d4v0mtutf8rfssc7rk" xml:space="preserve">[[File:Teeshu.jpg|thumb|തീഷ നിഗം]]
{{Infobox person
| name = തീഷ നിഗം
| image = 
| birth_date = ഡിസംബർ 21
| birth_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], ഇന്ത്യ
| awards = മിർച്ചി അവാർഡ്, സിനെമാ അവാർഡ്
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| occupation = [[ഗായിക]]
| background = solo_singer}}
| relatives = [[സോനു നിഗം]] (സഹോദരൻ)&lt;br&gt;
| spouse = 
}}
'''തീഷ നിഗം''' ഒരു ഇന്ത്യൻ [[പിന്നണി ഗായിക]]യും പ്രശസ്ത ബോളിവുഡ് പിന്നണി ഗായകനായ [[സോനു നിഗം|സോനു നിഗമിന്റെ]] സഹോദരിയുമാണ്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.mid-day.com/articles/sonu-nigam-younger-sister-teesha-sings-music-debut-bollywood-news/17673162|title=Sonu Nigam: Teesha Sings Like A Monster|date=10 October 2016|work=Mid-day.com|access-date=6 February 2018|archive-date=2018-02-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20180207005441/https://www.mid-day.com/articles/sonu-nigam-younger-sister-teesha-sings-music-debut-bollywood-news/17673162|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Sonus-sis-to-fellow-bro/articleshow/4520949.cms|title=Sonu Sister|date=13 May 2009|work=Times Of India|access-date=7 February 2018|ref=Bro}}&lt;/ref&gt; 
'മഗധീര' എന്ന സിനിമയിലെ ധീര ധീര  എന്ന ഗാനം തീഷയെ പ്രശസ്തിയിൽ എത്തിച്ചു. ഈ ഗാനത്തിന് മികച്ച നവാഗത  ഗായികക്കുള്ള  മിർച്ചി അവാർഡും മികച്ച പിന്നണി ഗായികയ്ക്കുള്ള സിനെമാ അവാർഡും (CineMaa Award) കരസ്ഥമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.  സൂപ്പർ, ബുജ്ജിഗഡു, സലീം, ശ്രീ, പൊളിറ്റിക്കൽ റൗഡി, ഗുണ്ടെ ഝല്ലുമണ്ഡി, ഷിർദ്ദിസായി തുടങ്ങിയ  നിരവധി തെലുഗു സിനിമകളിൽ ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിനുപുറമേ ബോളിവുഡ് സിനിമകളായ സിംഗ്സാബ് ദി ഗ്രേറ്റ്,&lt;ref name=&quot;:22&quot;&gt;{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/Through-my-brother-Sonu-Nigam-Ive-experienced-struggle-and-success-Teesha-Nigam/articleshow/25378718.cms|title=Teesha Interview|date=8 November 2013|work=Times Of India|access-date=7 February 2018|ref=Interview}}&lt;/ref&gt; ഷോട്ട്കട്ട്,&lt;ref name=&quot;Shortkut Music Review&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/music/music-review-shortkut/story-4NkHt2po2qLgyPlctB78DN.html|title=Shortkut Music Review|date=9 July 2009|work=Hindustan Times|access-date=7 February 2018|ref=ShortkutHT}}&lt;/ref&gt;  വാണ്ടഡ്&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt; എന്നിവയിലും പിന്നണി ഗാനാലാപനം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്.

==ആദ്യകാലജീവിതം==
ഡിസംബർ 21ന് മുംബൈയിൽ പ്രശസ്ത ഗായകൻ അഗം കുമാർ &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/Teesha-Feel-responsible-as-Ive-great-music-legacy-in-family/articleshow/54808949.cms|title=Teesha Feels Responsible Family Music Legacy|date=17 January 2017|work=Times Of India|access-date=7 February 2018|ref=legacy}}&lt;/ref&gt; ഗായിക ശോഭ നിഗമിന്റെയും&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/Teesha-follows-Sonu-Nigam-to-Mollywood/articleshow/10170712.cms|title=Teesha Follows Family|date=14 January 2017|work=Times Of India|access-date=7 February 2018|ref=Legacy}}&lt;/ref&gt;  മകളായി ജനിച്ചു. തിഷയുടെ യഥാർത്ഥനാമം നികിത നിഗം എന്നാണ്.&lt;ref name=&quot;:22&quot;/&gt;  ഗായകൻ സോനു നിഗമിന്റെ ഇളയ സഹോദരിയാണ്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== ഗാനങ്ങൾ ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ഡിസ്കോഗ്രഫി
!ഗാനം 
!സിനിമ
!വർഷം
|-
|'ആർസൂ ഹേ പ്യാർ കി'
|'കൈസേ കഹേ'
|2007
|-
|'സച്ചാ പ്യാർ'
|[[Marigold (2007 film)|'മാരിഗോൾഡ്']]&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/stars-the-next-generation/story-y0xjzJYzMPAtqY1yjbnlNP.html|title=Marigold|date=5 June 2009|work=Hindustan Times|access-date=7 February 2018|ref=Marigold}}&lt;/ref&gt;
|2007
|-
|'ലേ ലേ മസാ ലേ'
|[[Wanted (2009 film)|'വാണ്ടഡ്']]&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/music/music-review-wanted/story-Wm7EPODcqJODjEZNYrCJ9J.html|title=Wanted Music Review|date=16 May 2012|work=Hindustan Times|access-date=7 February 2018|ref=Wanted}}&lt;/ref&gt;
|2009
|-
|'ധീര ധീര'
|''[[മഗധീര]]''
|2009
|-
|'മരീസീ മൊഹബ്ബത്ത്'
|'[[ഷോട്ട്കട്ട്]]'&lt;ref name=&quot;Shortkut Music Review&quot;/&gt;
|2010
|-
|'ബെഹകാ ബെഹകാ'
|[[സൂപ്പർ സേ ഊപ്പർ|'സൂപ്പർ സേ ഊപ്പർ’]]
|2013
|-
|'സിംഘ് സാബ് ദ ഗ്രേറ്റ്'
|[[Singh Saab the Great|'സിംഘ് സാബ് ദ ഗ്രേറ്റ്']]&lt;ref name=&quot;:22&quot;/&gt;
|2013
|-
|'ടോട്ടൽ ടാലി'
|'[[Loveshhuda|ലവ്ശുദ]]’&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/loveshhuda-is-a-fresh-young-take-on-romance/articleshow/49380498.cms|title=Love Shhuda|date=16 October 2015|work=Times Of India|access-date=7 February 2018|ref=LoveShudda}}&lt;/ref&gt;
|2016
|}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+സിംഗിൾസ്
!ഗാനം
!വർഷം
!വിവരണം
|-
|കാട്ട്നാ നെയി
|2016
|സജ്ജാദ് അലിയുടെ 2008-ലെ കാട്ട്നാ നെയിയുടെ റിമേക്ക് &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/Teesha-Nigam-to-release-her-single/articleshow/54736142.cms|title=Teesha Nigam To Release New Single|date=17 January 2017|work=Times Of India|access-date=6 February 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/no-pressure-of-being-sonu-nigams-sister-says-teesha-nigam-3078554/|title=&quot;No Pressure Of Being Sonu Nigam's Sister&quot; Says Teesha Nigam|date=12 October 2016|work=Indian Express|access-date=6 February 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/music/sonu-nigam-s-sister-teesha-set-to-release-new-single-katna-hai/story-sF8Tm2gXtfjJrJjx66y1lJ.html|title=Teesha Nigam To Release New Single Katna Nai|date=12 October 2016|work=Hindustan Times|access-date=6 February 2018}}&lt;/ref&gt;
|-
|മേരി ദുആ ഹേ
|2017
|Collaboration With [[Talat Aziz]]&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.mid-day.com/articles/ghazal-singer-lyricist-talat-aziz-teesha-nigam-meri-dua-hai-bollywood-news/17876162|title=Talit Aziz and Teesha Nigam Release New Single 'Meri Dua Hai'|date=2 January 2017|work=Mid-Day.com|access-date=6 February 2018}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
|}

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+പുരസ്കാരങ്ങളും ബഹുമതികളും
!പുരസ്കാരം
!ഗാനം
!മത്സരവിഭാഗം
!വർഷം
!ഫലം
|-
|മികച്ച നവാഗത ഗായിക
|ധീര ധീര
|മിർച്ചി അവാർഡ്
|2010
|നേടി&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.radiomirchi.com/mma2009/telugu/winners.html|title=Radio Mirchi Awards Winners|date=2009|website=Radio Mirchi|access-date=7 February 2018|ref=Mirchi}}&lt;/ref&gt;
|-
|മികച്ച പിന്നണി ഗായിക
|ധീര ധീര
|CineMAA Awards
|2010
|നേടി&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.nettv4u.com/celebrity/hindi/singer/nikita-nigam|title=Nikita Nigam Awards|website=Net4u.tv|access-date=7 February 2018}}&lt;/ref&gt;
|-
|മികച്ച പിന്നണി ഗായിക
|ധീര ധീര
|[[ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരം]]
|2010
|നാമനിർദ്ദേശം
|}
==അവലംബം==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഗായികമാർ]]</text>
      <sha1>h1sm0ubnyx7s4d4v0mtutf8rfssc7rk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജോൺ കോക്സ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>509853</id>
    <revision>
      <id>4616590</id>
      <parentid>3804605</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T01:49:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616590</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10359" sha1="1v83b4tlor7yjo93lbbjcpp32ir8utt" xml:space="preserve">{{prettyurl|john cox}}
{{Infobox person
| name          = റവ. ജോൺ കോക്സ്
| image         = Rev John Cox.png
| alt           = 
| caption       = റവ. ജോൺ കോക്സ്
| birth_name    = ജോൺ കോക്സ്
| birth_date    =  {{Birth date|1811|03|31}}
| birth_place   = [[പെയിൻസ്‌വിക്ക്]], [[ലൗസസ്റ്റർഷെയർ]], [[ഇംഗ്ലണ്ട്]]
| death_date    = &lt;!-- {{Death date and age|1811|03|31|1895|03|24}} (death date then birth date) --&gt;
| death_place   = നെയ്യൂർ, തിരുവിതാംകൂർ
| nationality   = 
| other_names   = 
| occupation    = മിഷനറി
| years_active  = 
| known_for     = തിരുവനന്തപുരത്ത് ആദ്യ പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് പള്ളി, നഗരത്തിലെ ആദ്യ പള്ളി, ആദ്യ റസിഡൻഷ്യൽ സ്കൂൾ എന്നിവ സ്ഥാപിച്ചു
| notable_works = 
}}
തിരുവിതാംകൂറിലെ ആദ്യ മിഷനറി പ്രവർത്തകരിലൊരാളാണ് റവ. ജോൺ കോക്‌സ്. തിരുവനന്തപുരത്ത് മിഷൻ കേന്ദ്രം, ആദ്യ പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് പള്ളി, നഗരത്തിലെ ആദ്യ പള്ളി, ആദ്യ റസിഡൻഷ്യൽ സ്കൂൾ എന്നിവ സ്ഥാപിച്ചത് ഇദ്ദേഹമാണ്. &lt;ref&gt;https://www.google.com/search?client=ubuntu&amp;channel=fs&amp;q=ജോൺ+കോക്സ്&amp;ie=utf-8&amp;oe=utf-8&lt;/ref&gt;
==ജീവിതരേഖ==
ഇംഗ്ലണ്ടിലെ ഗ്ലൗസസ്റ്റർഷെയറിലെ പെയിൻസ്‌വിക്കിൽ 1811 മാർച്ച് 31-ന് ജോണിന്റെയും എലിസബത്ത് കോക്‌സിന്റെയും രണ്ടാമത്തെ മകനായി ജോൺ കോക്‌സ് ജനിച്ചു. സാറ ഡൗണിങ്‌ കഫ് ആണ് ഭാര്യ. കോക്‌സിന്റെ ഭാര്യ സാറയും മിഷണറി പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ പങ്കാളിയായിരുന്നു. അസുഖത്തെത്തുടർന്ന് സാറ 1859 നവംബർ 12-ന് മരിച്ചു. മിഷണറി പ്രവർത്തനത്തിന്റെ ഭാഗമായി ശ്രീലങ്കയിൽ പോയ കോക്‌സ് കുതിരസവാരിക്കിടെ വീണ് കാലിൽ ഒടിവ് സംഭവിച്ചു. മടങ്ങിയെത്തിയ കോക്‌സിനെ ശുശ്രൂഷിച്ച തദ്ദേശീയയായ സ്ത്രീയെ 1861-ൽ വിവാഹം കഴിച്ചു. മിഷണറിമാരിൽ ഇത് അതൃപ്തി ഉളവാക്കി. തുടർന്ന് മിഷണറിമാരുടെ തിരുവിതാംകൂർ ഡിസ്ട്രിക്ട് കമ്മിറ്റി അദ്ദേഹത്തിന്റെ രാജി
ആവശ്യപ്പെട്ടു. എൽ.എം.എസിൽ നിന്ന് രാജിെവച്ചശേഷവും മിഷണറിമാരുമായി സഹകരിച്ച് പിന്നാക്ക വിഭാഗങ്ങൾക്കിടയിലെ പരിവർത്തനത്തിനു പ്രവർത്തിച്ചു. തെക്കൻ തിരുവിതാംകൂറിൽ സാൽവേഷൻ ആർമിയുടെ പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചത് കോക്‌സിന്റെ ശ്രമഫലമായാണ്. പിന്നാക്ക ദളിത് വിഭാഗത്തിന്റെ
ഉന്നമനമാണ് സാൽവേഷൻ ആർമിയിലൂടെ കോക്‌സ് ലക്ഷ്യമിട്ടത്. ദീർഘകാലത്തെ അസുഖത്തെ തുടർന്ന് 1895 മാർച്ച് 24-ന് നെയ്യൂർ മിഷൻ ആശുപത്രിയിൽെവച്ച് അന്തരിച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.csikattakada.in/index.php/heritage{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

==തിരുവിതാംകൂറിൽ==
എൽ.എം.എസിന്റെ (ലണ്ടൻ മിഷണറി സൊസൈറ്റി) മിഷണറി പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഭാഗമായാണ് റവ. ജോൺ കോക്‌സ് തിരുവിതാംകൂറിൽ എത്തുന്നത്.
തിരുവനന്തപുരം കേന്ദ്രീകരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കാൻ റവ. ജോൺ കോക്‌സും ഭാര്യ സാറ ഡൗണിഫ് കഫും 1838 മാർച്ച് 31-ന് കൊല്ലത്തെത്തി. കോക്‌സും റവ. ചാൾസ് മീഡും ഏപ്രിൽ മൂന്നിന് തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി റസിഡന്റ് കേണൽ എസ്.ഫ്രേസറുമായി മിഷൻ കേന്ദ്രം ആരംഭിക്കാൻ ദിവാന്റെ അനുമതി ലഭ്യമാക്കുന്ന വിഷയം ചർച്ച ചെയ്തു. 

തിരുവനന്തപുരത്തെ പ്രാന്തപ്രദേശമായ കണ്ണമ്മൂലക്കുന്ന് മിഷൻ കേന്ദ്രം ആരംഭിക്കുന്നതിന് അനുയോജ്യമായ സ്ഥലമായി കോക്‌സും മീഡും കണ്ടെത്തി. കണ്ണമ്മൂലക്കുന്നിനോടുള്ള താത്‌പര്യം മിഷണറിമാർ ദിവാനെ അറിയിച്ചു. ദിവാനായ വെങ്കട്ടറാവു പറഞ്ഞതനുസരിച്ച് മിഷൻ കേന്ദ്രം ആരംഭിക്കാൻ രാജാവ് കണ്ണമ്മൂലക്കുന്ന് സൗജന്യമായി മിഷണറിമാർക്ക് നൽകി. തദ്ദേശീയരായ പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് സഭാവിശ്വാസികൾക്കു വേണ്ടി തിരുവനന്തപുരത്തെ ആദ്യ ആരാധന മേയ് 13-ന് തമിഴിൽ കോക്‌സ് ഇവിടെ നടത്തി. 1839-ൽ കണ്ണമൂലക്കുന്നിൽ ബംഗ്ലാവ് സ്ഥാപിച്ച കോക്‌സ് ബ്രിട്ടീഷുകരുടെ അഭ്യർത്ഥനപ്രകാരം ഇംഗ്ലീഷ് ആരാധനയും നടത്തി. 1840 ഫെബ്രുവരി 10-ന് ആൺകുട്ടികൾക്കും പെൺകുട്ടികൾക്കും വേണ്ടി ബോർഡിങ്‌ സ്കൂൾ (റസിഡൻഷ്യൽ സ്കൂൾ) സ്ഥാപിച്ചു. 1843 ജനുവരി 22-ന് നഗരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ പള്ളി ഹൈഫീൽഡ് ചാപ്പൽ ഇവിടെ സ്ഥാപിച്ചു.&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/thiruvananthapuram/nagaram/article-1.2847299{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

കോക്‌സ് മിഷണറി പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് എത്തുമ്പോൾ നഗരത്തിൽ പള്ളി ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. റസിഡന്റ് ഫ്രേസർ മുൻകൈയെടുത്ത് തിരുവനന്തപുരത്തെ ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് വേണ്ടി കന്റോൺമെന്റിൽ ചാപ്പൽ (പള്ളി) നിർമിക്കുന്നതിന് ശ്രമം തുടങ്ങിയിരുന്നു. ഫ്രേസറുടെ ആവശ്യപ്രകാരം കോക്‌സ് കേരള സർവകലാശാല ലൈബ്രറി ഇന്ന് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതിന്റെ പടിഞ്ഞാറ് വശത്ത് ചാപ്പൽ നിർമാണം ആരംഭിച്ചു. തിരുവനന്തപുരത്തെ ആദ്യ പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് പള്ളിയും നഗരത്തിലെ ആദ്യ ക്രിസ്ത്യൻ പള്ളിയും ഇതാണ്.
പേട്ടയിൽ നടത്തിവന്ന തമിഴ് ആരാധനയും മലയാളം ആരാധനയും ഇവിടെ ആരംഭിച്ചു. കന്റോൺമെന്റ് ചാപ്പലാണ് ഇന്ന് കാണുന്ന പാളയം എം.എം. ചർച്ചായി മാറിയത്.
1842 ആയപ്പോൾ ആൺകുട്ടികൾക്ക് 14 സ്കൂളുകളും പെൺകുട്ടികൾക്ക് മൂന്ന്‌ സ്കൂളുകളും ആരംഭിച്ചിരുന്നു.  കാട്ടാക്കട പരുത്തിപ്പള്ളിയിൽ 300 ഏക്കർ കൃഷി ഭൂമി വാങ്ങി ഭൂരഹിതരായ പിന്നോക്ക ദളിത് വിഭാഗങ്ങൾക്ക് നൽകി. തിരുവിതാംകൂറിൽ നിലനിന്നിരുന്ന അടിമത്തം അവസാനിപ്പിക്കാൻ നടത്തിയ പ്രയത്നിച്ചു.
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:തിരുവിതാംകൂറിന്റെ ചരിത്രം]]</text>
      <sha1>1v83b4tlor7yjo93lbbjcpp32ir8utt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജിതേഷ് കക്കിടിപ്പുറം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>516681</id>
    <revision>
      <id>4616572</id>
      <parentid>4562404</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:04:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616572</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13683" sha1="lyoubey6n2jlr4hvnpnbokji8sjikga" xml:space="preserve">{{prettyurl|Jithesh Kakkidippuram}}
{{Infobox person
| name        = ജിതേഷ് കക്കിടിപ്പുറം
| image       = Jithesh Kakkidippuram.jpg
| alt         = 
| caption     = 
| birth_name  = ജിതേഷ്
| birth_date  = 1967
| birth_place = [[പൊന്നാനി]], [[മലപ്പുറം]]
| death_date  = 1 ഓഗസ്റ്റ് 2020
| death_place = [[ചങ്ങരംകുളം]], മലപ്പുറം
| nationality = [[ഭാരതം]]
| other_names = 
| occupation  = നാടൻപാട്ട് രചയിതാവ്, ഗായകൻ, നാടകകൃത്ത്
| spouse      = 
| children    = 
| parents     = {{Unbulleted list|താമി|മാളുക്കുട്ടി}}&lt;ref name=&quot;thejas&quot;&gt;{{cite news |title=പ്രശസ്ത നാടൻപാട്ട് കലാകാരൻ ജിതേഷ് കക്കിടിപ്പുറം അന്തരിച്ചു |url=https://www.thejasnews.com/news/kerala/famous-folk-singer-jitesh-kakkidippuram-has-passed-away-141691 |accessdate=2 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |work=[[തേജസ്‌ ദിനപ്പത്രം|‌തേജസ്‌]]|publisher= |date=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |language=ml}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;desh&quot;&gt;{{cite news |title=നാടൻപാട്ട്‌ കലാകാരൻ ജിതേഷ്‌ കക്കിടിപ്പുറം അന്തരിച്ചു |url=https://www.deshabhimani.com/news/kerala/jithesh-kakkidipuram/886276 |accessdate=2 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |work=[[ദേശാഭിമാനി]] |language=ml |archive-date=2020-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924183922/https://www.deshabhimani.com/news/kerala/jithesh-kakkidipuram/886276 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
| known_for   = ''കൈതോല പായവിരിച്ച്'', ''പാലോം പാലോം''
}}
[[കവി]], [[നാടൻപാട്ട്]] രചയിതാവ്, ഗായകൻ എന്നീ നിലകളിൽ ശ്രദ്ധനേടിയ ഒരു കലാകാരനായിരുന്നു '''ജിതേഷ് കക്കിടിപ്പുറം'''. ''കൈതോല പായവിരിച്ച്'' എന്ന നാടൻപാട്ടിലൂടെയാണ് അദ്ദേഹം മലയാളികൾക്കിടയിൽ സുപരിചിതനായത്.&lt;ref name=&quot;inexpress&quot;&gt;{{cite news |title='കൈതോല പായവിരിച്ച്' എഴുതിയ ജിതേഷ് കക്കിടിപ്പുറം അന്തരിച്ചു |url=https://malayalam.indianexpress.com/kerala-news/folk-song-writer-jithesh-passes-away-401319/ |accessdate=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |publisher=ഇന്ത്യൻ എക്സ്‌പ്രസ് |date=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020}}&lt;/ref&gt;

==ജീവിതരേഖ==
നെടുംപറമ്പിൽ താമി-മാളുക്കുട്ടി (മുണ്ടി) ദമ്പതികളുടെ മകനായി മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പൊന്നാനിയിലാണ് ജിതേഷിന്റെ ജനനം.&lt;ref name=&quot;reporter&quot;&gt;{{cite news |title=നാടൻപാട്ട് കലാകാരൻ ജിതേഷ് കക്കടിപ്പുറം അന്തരിച്ചു {{!}} Reporter Live |url=https://www.reporter.live/news/2020/08/01/591944.html |accessdate=2 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |work=[[റിപ്പോർട്ടർ (ടെലിവിഷൻ ചാനൽ)|റിപ്പോർട്ടർ]] |date=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |archive-date=2020-09-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200928173042/https://www.reporter.live/news/2020/08/01/591944.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; കക്കിടിപ്പുറം എൽ.പി. സ്കൂളിലും കുമാരനെല്ലൂർ ഹൈസ്കൂളിലുമായി പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം നേടി.&lt;ref name=&quot;thejas&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;azhi&quot;&gt;{{cite news |last1=കൊമ്പൻ |first1=സാജു |title=കാൽ നൂറ്റാണ്ട് പഴക്കമുള്ള ഒരു ചതിയുടെ കഥ, മരണാനന്തരം വൈറൽ ആവുന്നു എന്നതിലെ ദുരന്തം, ജിതേഷ് കക്കിടിപ്പുറത്തെ മറക്കാതിരിക്കാം |url=https://www.azhimukham.com/read/why-jithesh-kakkidippuram-take-25-years-to-claim-authorship-of-song-kaithola-paya-77423 |accessdate=2 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |work=www.azhimukham.com |agency=അഴിമുഖം |date=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |language=ml |archive-date=2020-08-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200804140803/https://www.azhimukham.com/read/why-jithesh-kakkidippuram-take-25-years-to-claim-authorship-of-song-kaithola-paya-77423 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==കലാജീവിതം==
ഗായകരായ മാതാപിതാക്കളിലൂടെയാണ് ജിതേഷിന് സംഗീതവാസന ലഭിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;thejas2016&quot;/&gt; സ്കൂൾ കാലഘട്ടത്തിൽ തന്നെ കലാരംഗത്ത് സജീവമായിരുന്നു. പിന്നീട് പെയിൻ്റിംഗ് തൊഴിലാളിയായ അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി എഴുതി ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ നാടൻപാട്ടുകളിലൂടെയാണ് ശ്രദ്ധ നേടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite news |title='കൈതോല പായ വിരിച്ച്' പാട്ടിന്റെ സൃഷ്ടാവ് ജിതേഷ് കക്കിടിപ്പുറം വിടവാങ്ങി! |url=https://malayalam.samayam.com/tv/news/kaithola-paaya-virich-lyricist-jithesh-kakkidippuram-passes-away/articleshow/77299665.cms |accessdate=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |work=malayalam.samayam.com |publisher=സമയം |date=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |ref=samayam |language=ml}}&lt;/ref&gt; ''ആതിരമുത്തൻ'' എന്ന നാടൻപാട്ട് ട്രൂപ്പിന്റെ സ്ഥാപകനായ ജിതേഷ്, 1992-ൽ, ബന്ധുവായ കുട്ടിയുടെ കാതുകുത്തൽ ചടങ്ങ് നടക്കുമ്പോൾ സങ്കടമകറ്റാനാണ് ഏറെ പ്രശസ്തമായ ''കൈതോല പായവിരിച്ച്'' എന്ന നാടൻപാട്ട് രചിച്ചത്. 2016 ഓഗസ്റ്റ് മാസത്തിലെ തേജസ് ദിനപ്പത്രത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു [[ഫീച്ചർ|ഫീച്ചറിലൂടെ]] മാദ്ധ്യമപ്രവർത്തകനായ ഫഖ്റുദ്ദീൻ പന്താവൂരാണ് ഈ പാട്ടിന്റെ രചയിതാവ് ജിതേഷാണെന്ന വസ്തുത ആദ്യം പുറംലോകത്തെ അറിയിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;thejas2016&quot;&gt;{{cite web |title=എൻ്റെ മേൽവിലാസം റാഞ്ചിയതാരാണ്? |url=https://archive.org/details/jithesh_kakkidippuram_thejas_2016_august_feature |website=Internet Archive |publisher=തേജസ് |accessdate=4 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |language=ml}}&lt;/ref&gt; പിന്നീട് [[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്ളവേഴ്സ് ചാനലിലെ]] കോമഡി ഉത്സവം എന്ന പരിപാടിയിലൂടെ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=&quot;youtube&quot;&gt;{{cite web |title=&quot;കൈതോല പായവിരിച്&quot; എന്ന ഗാനത്തിന്റെ സൃഷ്ടാവ്|url=https://www.youtube.com/watch?v=Tt_V42SZktM |website=[[യൂട്യൂബ്]] |accessdate=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020}}&lt;/ref&gt; ''കൈതോല'', ''പാലോം പാലോം'', ''വാനിൻ ചോട്ടിലെ'' (''ദിവ്യബലി'' എന്ന നാടകത്തിലെ ഗാനം) എന്നീ പ്രശസ്തമായ പാട്ടുകൾ കൂടാതെ ഏതാണ്ട് അറുന്നൂറോളം പാട്ടുകളുടെ രചന അദ്ദേഹം നിർവ്വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. ''കഥ പറയുന്ന താളിയോലകൾ'' എന്ന [[നാടകം]] രചിച്ച് സംവിധാനം നിർവ്വഹിക്കുകയും 2019-ൽ ആദിയുടെ സംവിധാനത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''പന്ത്'' എന്ന [[ചലച്ചിത്രം|ചലച്ചിത്രത്തിന്]] വേണ്ടി ഗാനരചന നിർവ്വഹിച്ച് പാടി അഭിനയിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;cue&quot;&gt;{{cite web |title='മയക്കാറു പോലത്തെ മോറു കണ്ടാൽ പേടി തോന്നണ്ടട്ടാ പൊന്നും കട്ടേ', കണ്ണേങ്കാവിലെ കരിങ്കാളി |url=https://www.thecue.in/opinion/2020/08/01/jithesh-kakkidippuram-songs-movies-albums-aadhi-writes |website=www.thecue.in |publisher=ദ ക്യു |accessdate=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020}}&lt;/ref&gt; ഇവ കൂടാതെ കുട്ടികൾക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ലളിതഗാനങ്ങളും ഏകാങ്കനാടകങ്ങളും ജിതേഷിന്റേതായിട്ടുണ്ട്. [[കോക്കൂർ|കോക്കൂരിലെ]] ''നാട്ടരങ്ങ് നാടൻപാട്ടുകൂട്ടം'' എന്ന ക്ലബ്ബിനുവേണ്ടിയും പ്രവർത്തിച്ച&lt;ref name=&quot;thejas2016&quot;/&gt; അദ്ദേഹം [[കഥാപ്രസംഗം]], [[മിമിക്രി]], [[ഉടുക്ക്]] കൊട്ട്, [[തെയ്യം]], [[കരിങ്കാളി]] എന്നിവയിലും പ്രഗല്‌ഭനായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;news18&quot;&gt;{{cite news |title='കൈതോലപ്പായ' പാടാൻ ജിതേഷ് കക്കിടിപ്പുറം ഇനി ഇല്ല; നാടൻ പാട്ടിന്റെ കൂട്ടുകാരൻ യാത്രയായി |url=https://malayalam.news18.com/news/kerala/kaithola-paya-musician-jithesh-kakkidippuram-passes-away-updated-nj-tv-sun-266541.html |accessdate=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |work=News18 Malayalam |publisher=18 |date=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

==അവാർഡുകൾ==
2018 ഓഗസ്റ്റ് 22-ന്, തൃശൂർ കരിന്തലക്കൂട്ടം നാട്ടറിവ് പഠനകേന്ദ്രം, ശ്രീ. കണ്ണമുത്തൻ സംസ്ഥാന ഫോക്‌ലോർ അവാർഡ് നൽകി ജിതേഷിനെ ആദരിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;award&quot;&gt;{{cite news |title=Lyricist of ‘Kaithola Paaya Virich’ song identified after 26 years |url=https://english.mathrubhumi.com/news/good-news/lyricist-of-kaithola-paaya-virich-song-identified-after-26-years-1.3008156 |accessdate=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |work=Mathrubhumi |publisher=[[മാതൃഭൂമി]] |date=27 ജൂലൈ 2018 |language=en |archive-date=2020-09-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200920005241/https://english.mathrubhumi.com/news/good-news/lyricist-of-kaithola-paaya-virich-song-identified-after-26-years-1.3008156 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==മരണം==
കരൾ രോഗം മൂലം ചികിത്സയിലായിരുന്ന ജിതേഷ്, 2020 ഓഗസ്റ്റ് 1-ന്, ചങ്ങരംകുളത്തെ സ്വവസതിയിൽ വെച്ച് അന്തരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;asianet&quot;&gt;{{cite news |title=നാടൻപാട്ട് കലാകാരൻ ജിതേഷ് കക്കടിപ്പുറം അന്തരിച്ചു |url=https://www.asianetnews.com/kerala-news/jithesh-kakkidippuram-passed-away-qedp31 |accessdate=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |work=Asianet News Network Pvt Ltd |publisher=[[ഏഷ്യാനെറ്റ്]] |date=1 ഓഗസ്റ്റ് 2020 |language=ml}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{reflist}}

==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ==

[[വർഗ്ഗം:നാടൻപാട്ടുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളഗാനരചയിതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നാടകകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:2020-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മിമിക്രി കലാകാരന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കഥാപ്രസംഗകർ]]
[[വർഗ്ഗം:തെയ്യം കലാകാരന്മാർ]]</text>
      <sha1>lyoubey6n2jlr4hvnpnbokji8sjikga</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചേന്നമത്ത് ശിവ ക്ഷേത്രം, മീനാട്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>523289</id>
    <revision>
      <id>4616541</id>
      <parentid>3464420</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:21:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616541</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3857" sha1="mvi2lylyc31h60kdmim13by5swtwmm9" xml:space="preserve">{{prettyurl|Chennamath Siva temple, Meenadu}}
[[കൊല്ലം]] ജില്ലയിൽ പുരാവസ്തു വകുപ്പിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലും സംരക്ഷണത്തിലുമുള്ള ക്ഷേത്രമാണ് [[ചാത്തന്നൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ചാത്തന്നൂരിലെ]] മാമ്പള്ളിക്കുന്നം [[മീനാട്, കൊല്ലം|മീനാടുള്ള]] '''ചേന്നമത്ത് ശിവ ക്ഷേത്രം'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ia601403.us.archive.org/31/items/kerala-niyama-sabha-question-2018-10-1462/Kerala%20Niyama%20sabha%20question%202018%2010%201462.pdf|title=കേരള നിയമസഭ ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ|access-date=October 1, 2020|last=|first=|date=March 6, 2020|website=|publisher=കേരള നിയമസഭ}}&lt;/ref&gt;  പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നിർമ്മിച്ചതെന്നു കരുതുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം  ഇടത്തരം വലിപ്പമുള്ള അപൂർവ കല്ലുകൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.archaeology.kerala.gov.in/monuments/chennamath-siva-temple/21|title=Chennamath Siva Temple|access-date=October 5, 2020|last=|first=|date=October 5, 2020|website=|publisher=ആർക്കിയോളജി വകുപ്പ് വെബ് സൈറ്റ്}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[വട്ടെഴുത്ത്|വട്ടെഴുത്തിലുള്ള]] ഒരു ശിലാ ലിഖിതം ഈ ക്ഷേത്രത്തിലുണ്ട്. ക്ഷേത്ര ഭിത്തിയിലെ  പുരാതനമായ വട്ടെഴുത്ത് മാമ്പള്ളി ശാസനം എന്ന  പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.  ആര്യദേവൻ ഉഴുത്തിരർ  കൊല്ലവർഷം 448 (എ ഡി  1273) ൽ പുന:പ്രതിഷ്ഠ നടത്തി എന്നാണ് ഈ  വട്ടെഴുത്തിൽ  രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ശ്രീകോവിലിലുള്ള മാമ്പള്ളി ശാസനം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഭാഗങ്ങളിൽ പുരാവസ്തു വകുപ്പ് രാസ സംരക്ഷണം, ഘടനാ സംരക്ഷണം എന്നിവ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ia601502.us.archive.org/35/items/kerala-niyama-sabha-qn-hour-2018-3054/kerala%20niyama%20sabha%20qn%20hour%202018%203054.pdf|title=കേരള നിയമ സഭ ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ|access-date=October 1, 2020|last=|first=|date=March 18, 2018|website=|publisher=കേരള നിയമ സഭ}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:കൊല്ലം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സംരക്ഷിത  സ്മാരകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള പുരാവസ്തുവകുപ്പിന്റെ സംരക്ഷിത സ്മാരകങ്ങളുടെ പട്ടികയിലുള്ളവ]]
[[വർഗ്ഗം:ശാസനങ്ങളും ശിലാലിഖിതങ്ങളും]]
[[വർഗ്ഗം:വട്ടെഴുത്ത്]]</text>
      <sha1>mvi2lylyc31h60kdmim13by5swtwmm9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജെനീവീവ് ന്നാജി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>525481</id>
    <revision>
      <id>4616583</id>
      <parentid>4614805</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T23:46:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616583</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45906" sha1="mxul44gxva04qfketk3hhubujuuqdd6" xml:space="preserve">{{prettyurl|Genevieve Nnaji}}
{{Infobox person
| name               = ജെനീവീവ് ന്നാജി
| honorific suffix   = [[Member of the Order of the Federal Republic|MFR]]
| image              = Genevieve Nnaji in Weekend Getaway.png
| caption            = Genevieve Nnaji in ''[[Weekend Getaway]]''
| birth_date         = {{birth date and age|df=yes|1979|5|3}}
| birth_place        = [[എംബെയ്‌സ്]], ഇമോ, നൈജീരിയ
| occupation         = നടി, സംവിധായിക
| years_active       = 1987–ഇതുവരെ
| alma_mater         = [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ലാഗോസ്]]
}}
ഒരു [[നൈജീരിയ]]ൻ നടിയും നിർമ്മാതാവും സംവിധായികയുമാണ്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-africa-50304472|title=From Nollywood to Netflix: Genevieve Nnaji's rise|first=Nduka|last=Orjinmo|date=17 November 2019|via=www.bbc.co.uk}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://www.leadership.ng/nga/articles/9936/2011/12/08/star_actress_genevieve_nnaji_reveals_success_secrets.html |title=Star Actress Genevieve Nnaji Reveals Success Secrets |date=8 December 2011 |work=[[Leadership (Nigeria)|Leadership]] |accessdate=15 December 2011 |location=Abuja, Nigeria |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120121001010/http://www.leadership.ng/nga/articles/9936/2011/12/08/star_actress_genevieve_nnaji_reveals_success_secrets.html |archivedate=21 January 2012 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.zambianwatchdog.com/archives/26709|title=Nigeria actress Genevieve ready to visit Zambia|date=21 November 2011|work=[[Zambian Watchdog]]|accessdate=15 December 2011}}&lt;/ref&gt; '''ജെനീവീവ് ന്നാജി''' (/ ˈnɑːdʒi /; &lt;ref&gt;{{cite news|url=http://edition.cnn.com/2011/WORLD/africa/03/29/nigeria.genevieve.nnaji/index.html|title=Pedro Pinto from CNN's 'African Voices' pronouncing Nnaji's name at 00:31 into the video|date=29 March 2011|work=[[CNN]]|accessdate=6 September 2011|archive-date=2018-09-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20180929125500/http://edition.cnn.com/2011/WORLD/africa/03/29/nigeria.genevieve.nnaji/index.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ജനനം 3 മെയ് 1979). &lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.sundayvision.co.ug/detail.php?mainNewsCategoryId=7&amp;newsCategoryId=453&amp;newsId=432104 |title=Nollywood's finest |date=1 May 2005 |work=[[New Vision]] |publisher=New Vision Printing &amp; Publishing Company Limited |accessdate=15 February 2011 |location=Kampala, Uganda |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111001100208/http://www.sundayvision.co.ug/detail.php?mainNewsCategoryId=7&amp;newsCategoryId=453&amp;newsId=432104 |archivedate=1 October 2011 }}&lt;/ref&gt; 2005-ൽ മികച്ച നടിക്കുള്ള [[Africa Movie Academy Awards|ആഫ്രിക്ക മൂവി അക്കാദമി അവാർഡ്]] അവർ നേടി.&lt;ref name=times&gt;{{cite news|url=http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/africa/article7086248.ece#cid=OTC-RSS&amp;attr=797093|title=Nollywood success puts Nigeria's film industry in regional spotlight|last=Clayton|first=Jonathan|work=[[The Times|The Times Online]]|publisher=[[News International|Times Newspapers Ltd]]|location=London, UK|accessdate=14 August 2010|date=3 April 2010|archive-date=2020-06-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20200621150127/https://www.thetimes.co.uk/#cid=OTC-RSS&amp;attr=797093|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;234next&quot;&gt;{{cite web |url=http://234next.com/csp/cms/sites/Next/ArtsandCulture/Elan/5471637-147/story.csp |title=ELAN PERSONALITY: Genevieve Nnaji |last=Ezenna |first=Uchenna |publisher=Timbuktu Media |accessdate=6 August 2010 |location=Lagos, Nigeria |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130607004838/http://234next.com/csp/cms/sites/Next/ArtsandCulture/Elan/5471637-147/story.csp |archivedate=7 June 2013 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;info1&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.newstimeafrica.com/archives/1007|title=Africa's Most Famous Movie Star?|date=21 August 2009|publisher=Newstime Africa|accessdate=19 October 2009|location=Kent, UK|archive-url=https://web.archive.org/web/20100502014911/http://www.newstimeafrica.com/archives/1007|archivedate=2 May 2010|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;നോളിവുഡിന് നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് നൈജീരിയൻ സർക്കാർ [[Order of the Federal Republic|ഓർഡർ ഓഫ് ഫെഡറൽ റിപ്പബ്ലിക്കിലെ]] അംഗമായി അവരെ ആദരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://nollywoodmindspace.com/2011/11/18/6-nollywood-stars-receive-nigerian-national-honours|title=6 Nollywood Stars Receive Nigerian National Honours|publisher=nollywoodmindspace.com|accessdate=24 September 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141007015117/http://nollywoodmindspace.com/2011/11/18/6-nollywood-stars-receive-nigerian-national-honours/|archivedate=7 October 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; അവർ ആദ്യമായി സംവിധാനം ചെയ്ത നെറ്റ്ഫ്ലിക്സ് നിർമ്മിച്ച ചലച്ചിത്രമായ [[Lionheart (2018 film)|ലയൺഹാർട്ട്]], [[അക്കാദമി അവാർഡ്|ഓസ്കാർ അവാർഡിനായി]] സമർപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ ഈ സിനിമയുടെ മിക്ക സംഭാഷണങ്ങളും ഇംഗ്ലീഷിലായതിനാൽ അയോഗ്യമാക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.graphic.com.gh/entertainment/showbiz-news/genevieve-nnaji-s-lionheart-disqualified-from-oscars.html|title=Genevieve Nnaji's Lionheart disqualified from Oscars|last=122108447901948|date=5 November 2019|website=Graphic Online|language=en-gb|access-date=11 November 2019}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-africa-50300862|title=Nigeria Oscar choice ruled out for English script|date=5 November 2019|via=www.bbc.co.uk}}&lt;/ref&gt;

==ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും==
[[നൈജീരിയ|നൈജീരിയയിലെ]] [[Imo State|ഇമോ സ്റ്റേറ്റിലെ]] [[Mbaise|എംബെയ്‌സിൽ]] ജനിച്ച ന്നാജി [[ലാഗോസ്|ലാഗോസിലാണ്]] വളർന്നത്. മാതാപിതാക്കളുടെ എട്ട് മക്കളിൽ നാലാമത്തേയാളായ അവർ ഒരു മധ്യവർഗ കുടുംബത്തിലാണ് വളർന്നത്. അവരുടെ അച്ഛൻ എഞ്ചിനീയറും അമ്മ നഴ്സറി സ്കൂൾ അദ്ധ്യാപികയുമാണ്. ലാഗോസ് സർവകലാശാലയിലേക്ക് മാറുന്നതിനുമുമ്പ് മെത്തഡിസ്റ്റ് ഗേൾസ് കോളേജിൽ (യാബ, ലാഗോസ്) ചേരുകയും അവിടെ ക്രിയേറ്റീവ് ആർട്‌സിൽ ബിരുദം നേടുകയും ചെയ്തു. യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയിൽ പഠിക്കുമ്പോൾ നോളിവുഡിൽ അഭിനയ ജോലികൾക്കായി ഓഡിഷൻ ആരംഭിച്ചു.&lt;ref name=info1/&gt;
== കരിയർ ==
എട്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ അന്നത്തെ ജനപ്രിയ ടെലിവിഷൻ [[സോപ്പ് ഓപ്പറ]] റിപ്പിൾസിൽ ബാലനടിയായി ന്നാജി അഭിനയ ജീവിതം ആരംഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;mimi&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.mimimagazine.com/january2006/02-01-genevievennaji01.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20071113145755/http://www.mimimagazine.com/january2006/02-01-genevievennaji01.html|url-status=dead|archivedate=13 November 2007|title=MIMI Lifestyle Magazine, February 2006: Interview with Genevieve Nnaji|accessdate=19 October 2009}}&lt;/ref&gt; 1998-ൽ, 19 ആം വയസ്സിൽ, നൈജീരിയൻ ചലച്ചിത്രമേഖലയിലേക്ക് മോസ്റ്റ് വാണ്ടഡ് എന്ന സിനിമയിലൂടെ പരിചയപ്പെടുത്തപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://connecttheworld.blogs.cnn.com/2010/10/27/future-connector-genevieve-nnaji/?iref=allsearch|title=Future Connector: Genevieve Nnaji|date=27 October 2010|work=[[CNN International]]|publisher=[[Turner Broadcasting System]]|accessdate=7 March 2011|location=Atlanta, GA, USA|archive-date=2011-07-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20110708170946/http://connecttheworld.blogs.cnn.com/2010/10/27/future-connector-genevieve-nnaji/?iref=allsearch|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; അവരുടെ തുടർന്നുള്ള സിനിമകളിൽ ''ലാസ്റ്റ് പാർട്ടി'', ''മാർക്ക് ഓഫ് ദ ബീസ്റ്റ്,'' ''ഇജെലെ'' എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=mimi/&gt; 2010-ൽ അവാർഡ് നേടിയ [[Ijé|''ഇജെ: ദി ജേണി'']] എന്ന സിനിമയിലും അവർ അഭിനയിച്ചു. ഇതിനകം ഇരുന്നൂറിലധികം നോളിവുഡ് സിനിമകളിൽ അവർ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്.

2004-ൽ ഘാനയിൻ റെക്കോർഡ് ലേബലായ ഇകെബി റെക്കോർഡ്സുമായി ഒരു റെക്കോർഡിംഗ് കരാർ ഒപ്പിട്ട ന്നാജി തന്റെ ആദ്യ ആൽബം [[One Logologo Line|വൺ ലോഗോലോ ലൈൻ]] പുറത്തിറക്കി.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.stayaround.com/genevieve-artist-660.html|title=Genevieve at Blue Pie Productions|accessdate=19 October 2009|archive-url=https://archive.today/20120524230746/http://www.stayaround.com/genevieve-artist-660.html|archivedate=24 May 2012|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; [[Rhythm and blues|ആർ &amp; ബി]], [[Hip hop|ഹിപ്-ഹോപ്പ്]], [[Urban contemporary|അർബൻ മ്യൂസിക്]] എന്നിവയുടെ മിശ്രിതമാണിത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mtraks.com/artist/genevieve/release/43321-one_logologo_line|title=Genevieve: One Logologo Line|accessdate=19 October 2009|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081203121936/http://www.mtraks.com/artist/genevieve/release/43321-one_logologo_line|archivedate=3 December 2008}}&lt;/ref&gt;2004-ൽ, ലക്സിന്റെ മുഖം തിരയുന്നതിനായി മറ്റ് സെലിബ്രിറ്റികളുമായി മത്സരിച്ചതിന് ശേഷം ഏറ്റവും കൂടുതൽ വോട്ടുകൾ നേടിയത് ജെനീവീവ് ന്നാജി ആയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://onlinenigeria.com/nm/templates/?a=1133|title=Face of Lux -Genevieve earns N20m|last=Daramola|first=Darw|date=2005|website=Online Nigeria|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20210413141519/https://onlinenigeria.com/nm/templates/?a=1133|archivedate=2021-04-13|accessdate=}}&lt;/ref&gt;

2005-ൽ, ഒരു പ്രധാന വേഷത്തിലെ മികച്ച നടിക്കുള്ള ആഫ്രിക്ക മൂവി അക്കാദമി അവാർഡ് (AMAA) നേടുകയും അവാർഡ് നേടിയ ആദ്യത്തെ അഭിനേത്രിയാകുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Polycarp |first1=Nwafor |title=Genevieve Nnaji marks 20 years in Nollywood |url=https://www.vanguardngr.com/2019/01/genevieve-nnaji-marks-20-years-in-nollywood/ |accessdate=15 March 2019 |work=Vanguard News Nigeria |agency=Vanguard Media Limited, Nigeria |publisher=Vanguard Media Limited, Nigeria |date=2 January 2019}}&lt;/ref&gt;
[[File:Genevieve30.jpg|thumb|Genevieve at an event in 2009 ]]
2009-ലെ കണക്കനുസരിച്ച്, നോളിവുഡിലെ ഏറ്റവും മികച്ച പ്രതിഫലം വാങ്ങുന്ന വനിതാ നടിമാരിൽ ഒരാളാണ് ന്നാജി.&lt;ref name=&quot;monde&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.lemonde.fr/afrique/portfolio/2009/12/25/lagos-capitale-de-nollywood_1281595_3212.html|title=Lagos, capitale de Nollywood|last=Mignot|first=Elisa|date=25 December 2009|work=[[Le Monde]]|publisher=Éric Fottorino|page=16|language=French|accessdate=29 August 2010|location=Paris, France|quote=L'actrice la mieux payée du Nigeria, Genevieve Nnaji, est la vedette de Tango with me.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://allafrica.com/stories/200807110891.html|title=Best Paid Nollywood Actresses Revealed|accessdate=19 October 2009|website=[[AllAfrica.com]]}}&lt;/ref&gt; നൈജീരിയൻ സിനിമാ വ്യവസായത്തിന് അവർ നൽകിയ സംഭാവനകൾ കണക്കാക്കി 2001-ലെ മികച്ച നടിക്കുള്ള സിറ്റി പീപ്പിൾസ് അവാർഡ് നേടുന്ന ആദ്യ നടിയായി അവർ മാറി. 2003-ൽ നൈജീരിയയിലെ സെൻസർ ബോർഡ് മികച്ച നടിക്കുള്ള പുരസ്കാരം നല്കിയ ആദ്യ നടി കൂടിയായിരുന്നു അവർ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://roadtoyesterday.com/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-11-01 |archive-date=2018-12-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181206182350/http://roadtoyesterday.com/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;2009-ൽ [[ഓപ്ര വിൻഫ്രി|ഓപ്ര വിൻഫ്രി]] അവരെ [[ജൂലിയ റോബർട്ട്സ്|ജൂലിയ റോബർട്ട്സ്]] ഓഫ് ആഫ്രിക്ക എന്ന് വിളിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.konnectafrica.net/genevieve-nnaji-is-she-the-julia-roberts-of-africa|title=Genevieve Nnaji: Is She The 'Julia Roberts' of Africa?|website=Konnectafrica.net|date=14 February 2013|accessdate=31 December 2015|archive-date=2016-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160223232628/http://www.konnectafrica.net/genevieve-nnaji-is-she-the-julia-roberts-of-africa|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bellanaija.com/2009/09/29/genevieve-nnaji-featured-on-the-oprah-winfrey-show|title=Genevieve Nnaji featured on the Oprah Winfrey Show|website=Bellanaija.com|date=29 September 2009|accessdate=31 December 2015}}&lt;/ref&gt;

2015 നവംബറിൽ, ന്നാജി തന്റെ ആദ്യ സിനിമ [[Road to Yesterday (film)|റോഡ് ടു യേസ്റ്റർഡേ]] നിർമ്മിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.bellanaija.com/2015/09/genevieve-nnaji-is-back-get-the-exclusive-scoop-on-her-new-movie-road-to-yesterday-watch-the-trailer/|title=Genevieve Nnaji is Back! Get the EXCLUSIVE Scoop on her New Movie 'Road to Yesterday' &amp; Watch the Teaser Trailer - BellaNaija|website=www.bellanaija.com|accessdate=24 May 2018}}&lt;/ref&gt;പിന്നീട് ഈ ചിത്രം [[2016 Africa Magic Viewers Choice Awards|2016 ആഫ്രിക്ക മാജിക് വ്യൂവേഴ്‌സ് ചോയ്‌സ് അവാർഡിൽ]] മികച്ച-മൂവി ഓവറോൾ-വെസ്റ്റ് ആഫ്രിക്ക ആയി തെരഞ്ഞെടുത്തു.

2018 സെപ്റ്റംബർ 7 ന്, അവരുടെ സംവിധായക അരങ്ങേറ്റം [[Lionheart (2018 film)|ലയൺഹാർട്ട്]] എന്ന ചിത്രമായിരുന്നു. ഇത് നൈജീരിയയിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യത്തെ നെറ്റ്ഫ്ലിക്സ് ചിത്രമായി മാറി. &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.channelstv.com/2018/09/08/netflix-acquires-worldwide-rights-to-genevieve-nnajis-lionheart/|title=Netflix Acquires Worldwide Rights To Genevieve Nnaji's 'Lionheart' • Channels Television|date=8 September 2018|work=Channels Television|accessdate=8 September 2018}}&lt;/ref&gt;[[Kate Beckinsale|കേറ്റ് ബെക്കിൻസാലെ]], [[Damson Idris|ഡാംസൺ ഇഡ്രിസ്]], [[Gugu Mbatha-Raw|ഗുഗു എംബാത്ത-റോ]] എന്നിവരോടൊപ്പം ന്നാജി അഭിനയിച്ച [[Farming (film)|ഫാർമിംഗ്]] ചിത്രത്തിനൊപ്പം 2018 [[Toronto International Film Festival|ടൊറന്റോ ഇന്റർനാഷണൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ]] ഈ സിനിമയുടെ പ്രഥമപ്രദർശനം ഉണ്ടായിരുന്നു.

ജെനീവീവ് ന്നാജി വളരെ ശക്തയായ പെൺകുട്ടിയും വനിതാ പ്രവർത്തകയുമാണ്. അവർ നൈജീരിയൻ പെൺകുട്ടികൾക്കായി വാദിക്കുന്നു പെൺകുട്ടികളുടെ നേരത്തേയുള്ള വിവാഹങ്ങൾക്ക് അവർ എതിരാണ്. സമൂഹത്തിൽ സ്ത്രീകളെ ദുരുപയോഗം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെ അവർ ശക്തമാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=KfqJe9NmaZs|title=Nollywood star Genevieve Nnaji advocates for girls rights|last=UNICEF Innocenti|date=2014|website=YouTube|url-status=live|archive-url=|archivedate=|accessdate=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.unicef-irc.org/video/?videoId=KfqJe9NmaZs|title=NOLLYWOOD STAR GENEVIEVE NNAJI ADVOCATES FOR GIRLS RIGHTS|last=|first=|date=|website=UNICEF|url-status=live|archive-url=|archivedate=|accessdate=}}&lt;/ref&gt; താൻ സാമൂഹ്യനീതിയുടെ ശക്തമായ വക്താവാണെന്ന് ജെനീവീവ് പറയുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.myjoyonline.com/entertainment/2015/October-27th/i-am-a-strong-advocate-of-social-justice-genevieve-nnaji.php|title=I am a strong advocate of social justice - Genevieve Nnaji|last=|first=|date=2015|work=MyJoyOnline|accessdate=|archive-date=2015-12-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20151205125015/http://www.myjoyonline.com/entertainment/2015/October-27th/i-am-a-strong-advocate-of-social-justice-genevieve-nnaji.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; കൂടാതെ, ജെനീവീവ് ന്നാജി ശക്തമായ ഫെമിനിസ്റ്റാണ്.
== മോഡലിംഗ് ==
[[File:Genevieve .jpg|alt=Genevieve as a Model|thumb|Genevieve in a Model's pose]]
പ്രോന്റോ (പാനീയം), ഓമോ ഡിറ്റർജന്റ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന നിരവധി പരസ്യങ്ങളിൽ ന്നാജി അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2004-ൽ, വളരെ ലാഭകരമായ സ്പോൺസർഷിപ്പ് ഇടപാടിൽ&lt;ref name=info1/&gt; നൈജീരിയയിലെ &quot;ഫെയ്സ് ഓഫ് [[Lux (soap)|ലക്സ്]]&quot; ആയിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.unileverghana.com/brands/personalcarebrands/lux.aspx |title=Genevieve Nnaji &amp; Lux advertisement |publisher=[[Unilever PLC]] |accessdate=15 July 2010 |location=London, UK |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110625015446/http://www.unileverghana.com/brands/personalcarebrands/lux.aspx |archivedate=25 June 2011 }}&lt;/ref&gt;2008-ൽ നാനാജി &quot;സെന്റ് ജെനീവീവ്&quot; എന്ന വസ്ത്രവിപണി ആരംഭിക്കുകയും അതിന്റെ വരുമാനം ചാരിറ്റിക്ക് സംഭാവനയായി നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=&quot;234next&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.vanguardngr.com/2009/09/27/charity-runway-celebrities-rise-up-for-orphans|title=Charity Runway; celebrities rise up for orphans|last=Wehwe|first=Vivien|work=[[Vanguard Media|The Vanguard]]|publisher=[[Vanguard Media]]|accessdate=11 August 2010|location=Lagos, Nigeria}}&lt;/ref&gt; 2010 മെയ് മാസത്തിൽ നൈജീരിയയിലെ ഔദ്യോഗിക &quot;ഫെയ്‌സ് ഓഫ് [[Make-up Designory|എം‌യുഡി]]&quot; ആയി നിയമിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=&quot;mud&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.mudblog.net/blog/mud-nigeria-genevieve-nnaji|title=MUD, Bellezza Cosmetics and Spa, and Genevieve Nnaji=One beautiful collaboration!|date=22 July 2010|publisher=[[Make-up Designory]]|accessdate=29 August 2010|location=Burbank, CA, USA|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110507084904/http://www.mudblog.net/blog/mud-nigeria-genevieve-nnaji|archivedate=7 May 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;allafrica1&quot;&gt;{{cite news|url=http://allafrica.com/stories/201005211091.html|title=Genevieve Nnaji is Face of New Make Up Line|date=21 May 2010|work=AllAfrica.com|publisher=[[AllAfrica Global Media]]|accessdate=29 August 2010}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sun&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.sunnewsonline.com/webpages/features/sunstyle/2010/may/29/sunstyle-05-29-2010-003.htm|title=MUD Cosmetics berths in Nigeria|last=Onyebukwa|first=Vivian|date=29 May 2010|work=Daily Sun|accessdate=29 August 2010|publisher=The Sun Publishing Limited|location=Lagos, Nigeria}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}[https://web.archive.org/web/20110507084904/http://www.mudblog.net/blog/mud-nigeria-genevieve-nnaji]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;nation&quot;&gt;{{cite news|url=http://thenationonlineng.net/web2/articles/49622/1/Make-Up-Designory-MUD-debuts-in-Nigeria/Page1.html |title=Make-Up Designory (MUD) debuts in Nigeria |last=Falode |first=Kehinde |date=13 June 2010 |work=The Nation |publisher=Vintage Press Limited |accessdate=29 August 2010 |location=Lagos, Nigeria |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100616123332/http://thenationonlineng.net/web2/articles/49622/1/Make-Up-Designory-MUD-debuts-in-Nigeria/Page1.html |archivedate=16 June 2010 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;punch&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.punchontheweb.com/Articl.aspx?theartic=Art201006051215610 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111002095748/http://www.punchontheweb.com/Articl.aspx?theartic=Art201006051215610 |url-status=dead |archivedate=2 October 2011 |title=Genevive becomes face of MUD |last=Onyema |first=Ada |date=5 June 2010 |work=[[The Punch]] |accessdate=29 August 2010 |location=Lagos, Nigeria }}&lt;/ref&gt;
== അവാർഡുകളും നാമനിർദ്ദേശങ്ങളും ==
2001-ലെ മികച്ച നടിക്കുള്ള സിറ്റി പീപ്പിൾ അവാർഡും 2005-ലെ [[Africa Movie Academy Awards|ആഫ്രിക്ക മൂവി അക്കാദമി അവാർഡും]] ഉൾപ്പെടെ നിരവധി അവാർഡുകളും നോമിനേഷനുകളും ന്നാജിക്ക് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=times/&gt;&lt;ref name=info1/&gt;
=== 92nd അക്കാദമി അവാർഡ്സ് ([[92nd Academy Awards|ഓസ്കാർസ്]])&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.screendaily.com/news/oscar-best-international-film-race-2020-all-the-titles-submitted-so-far/5142361.article|title=Oscar best international film race 2020: all the titles submitted so far|last1=Dalton|first1=Ben|last2=Kiely|first2=Emma|website=Screen|language=en|access-date=3 October 2019|last3=Epton2019-10-03T06:59:00+01:00|first3=Nancy}}&lt;/ref&gt; ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Year
!Nominee / work
!Award
!Result
|-
|2020
|ജെനീവീവ് ന്നാജി / ലയൺഹാർട്ട്
|മികച്ച അന്താരാഷ്ട്ര ഫീച്ചർ ഫിലിം
|Disqualified
|}
===ദി 19th [[Black Reel Awards|ബ്ലാക്ക് റീൽ അവാർഡ്സ് ]] (FAAAF)]===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Year
!Nominee / work
!Award
!Result
|-
|2019
|'''''[[Lionheart (2018 film)|ലയൺഹാർട്ട്]]''
|'''Outstanding Foreign Film / വേൾഡ് സിനിമ മോഷൻ പിക്ചർ'''&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://blackreelawards.com/past-winners/|title=BRAs Winners|date=21 February 2016|website=Black Reel Awards|language=en-US|access-date=26 October 2019|archive-date=2016-02-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20160226112208/http://blackreelawards.com/past-winners/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|Won
|}
===[[Toronto International Film Festival|ടൊറന്റോ ഇന്റർനാഷണൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ]]===
{{awards table}}
|-
|2018
|[[Lionheart (2018 film)|ലയൺഹാർട്ട്]]
|ഗ്രോൾഷ് പീപ്പിൾസ് ചോയ്സ് അവാർഡ്
|{{nom}}
|-
|}
===[[Africa Movie Academy Awards|ആഫ്രിക്ക മൂവി അക്കാദമി അവാർഡ്സ്]]===
{{awards table}}
|-
|[[1st Africa Movie Academy Awards|2005]]
|
|rowspan=3|[[Africa Movie Academy Award for Best Actress in a Leading Role|Best Actress in Leading Role]]
|{{won}}
|-
|[[4th Africa Movie Academy Awards|2008]]
|[[30 Days (2006 film)|30 Days]]/കീപ് മൈ വിൽ
|{{nom}}
|-
|[[7th Africa Movie Academy Awards|2011]]
|[[Tango with Me|ടാങ്കോ വിത് മി]]
|{{nom}}
|-
|}
===[[Africa Magic Viewers Choice Awards|ആഫ്രിക്ക മാജിക് വ്യൂവേഴ്‌സ് ചോയ്‌സ് അവാർഡ്സ്]]===
{{awards table}}
|-
|[[2013 Africa Magic Viewers Choice Awards|2013]]
|[[The Mirror Boy|ദി മിറർ ബോയ്]]
|rowspan=2|Best Actress Drama/TV Series
|{{nom}}
|-
|rowspan=2|[[2016 Africa Magic Viewers Choice Awards|2016]]
|rowspan=2|[[Road to Yesterday (film)|റോഡ് ടു യേസ്റ്റെർഡേ]]
|{{nom}}
|-
|ബെസ്റ്റ് മൂവി വെസ്റ്റ് ആഫ്രിക്ക
|{{won}}
|-
|}
===[[Nigeria Entertainment Awards|നൈജീരിയ എന്റർടൈൻമെന്റ് അവാർഡ്സ്]]===
{{awards table}}
|-
|[[2009 Nigeria Entertainment Awards|2009]]
|
|മികച്ച നടി 
|{{nom}}
|-
|rowspan=2|[[2010 Nigeria Entertainment Awards|2010]]
|[[Silent Scandals|സൈലന്റ് സ്കാൻഡൽസ്]]
|Best Actress Film/Short Story
|{{nom}}
|-
|ഗിന്നസ് അൾട്ടിമേറ്റ് സർവൈവർ
|Best Actress TV Series
|{{won}}
|-
|[[2011 Nigeria Entertainment Awards|2011]]
|[[Tango with Me|ടാങ്കോ വിത് മി]]
|Best Actress Film/Short Story
|{{nom}}
|-
|[[2013 Nigeria Entertainment Awards|2013]]
|[[Doctor Bello|ഡോക്ടർ ബെല്ലോ]]
|Best Actress in Leading Role
|{{nom}}
|-
|[[2014 Nigeria Entertainment Awards|2014]]
|[[Half of a Yellow Sun (film)|ഹാഫ് ഓഫ് എ യെല്ലോ സൺ]]
|Best Actress in Supporting Role
|{{won}}
|-
|rowspan=2|[[2016 Nigeria Entertainment Awards|2016]]
|rowspan=2|[[Road to Yesterday (film)|റോഡ് ടു യേസ്റ്റെർഡേ]]
|Lead Actress in Film
|{{nom}}
|-
|Best Picture 
|{{nom}}
|}
===[[Nollywood Movies Awards|ഹോളിവുഡ് മൂവീസ് അവാർഡ്സ്]]===
{{awards table}}
|-
|rowspan=2|[[2012 Nollywood Movies Awards|2012]]
|[[Tango with Me|ടാങ്കോ വിത് മി]]
|Best Actress Leading Role
|{{nom}}
|-
|Herself
|Viewers Choice- Female
|{{won}}
|-
|}
===[[Ghana Movie Awards|ഘാന മൂവി അവാർഡ്സ്]]===
{{awards table}}
|-
|[[2010 Ghana Movie Awards|2010]]
|[[Silent Scandals|സൈലന്റ് സ്കാൻഡൽസ്]]
|Best Actress-Africa Collaboration
|{{won}}
|-
|}
===[[Golden Icons Academy Movie Awards|ഗോൾഡൻ ഐക്കൺസ് അക്കാദമി മൂവി അവാർഡ്സ്]]===
{{awards table}}
|-
|[[2012 Golden Icons Academy Movie Awards|2012]]
|Herself
|Best Actress- Viewers Choice
|{{nom}}
|-
|}

===[[Nollywood and African Film Critics Awards|നോളിവുഡ് ആന്റ് ആഫ്രിക്കൻ ഫിലിം ക്രിട്ടിക്സ് അവാർഡ്സ്(NAFCA)]]===
{{awards table}}
|-
|2013
|[[Weekend Getaway|വീക്കെൻഡ് ഗെറ്റാവേ]]
|Best Actress Leading Role
|{{won}}
|-
|}
===[[Zulu African Film Academy Awards|സുലു ആഫ്രിക്കൻ ഫിലിം അക്കാദമി അവാർഡ്സ്]]===
{{awards table}}
|-
|2011
|[[The Mirror Boy|ദി മിറർ ബോയ്]]
|Best Actress
|{{won}}
|-
|}
===[[City People Entertainment Awards|സിറ്റി പീപ്പിൾ എന്റർടൈൻമെന്റ് അവാർഡ്സ്]]===
{{awards table}}
|-
|2001
|Herself
|Best Actress
|{{won}}
|-
|}
===[[Best of Nollywood Awards|ബെസ്റ്റ് ഓഫ് നോളിവുഡ് അവാർഡ്സ്]]===
{{awards table}}
|-
|[[2010 Best of Nollywood Awards|2010]]
|[[Silent Scandals|സൈലന്റ് സ്കാൻഡൽസ്]]
|rowspan=2|Best Actress-Leading Role
|{{nom}}
|-
|rowspan=2|[[2011 Best of Nollywood Awards|2011]]
|[[The Mirror Boy|ദി മിറർ ബോയ്]]
|{{nom}}
|-
|[[Bursting Out (film)|ബേസ്റ്റിംഗ് ഔട്ട്]]
|Best Kiss with [[Majid Michel]]
|{{won}}
|-
|}

== ഫിലിമോഗ്രാഫി ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot; background: #f9f9f0;
|- style=&quot;text-align:center;&quot;
! style=&quot;background:#B0C4DE;&quot; | Year
! style=&quot;background:#B0C4DE;&quot; | Film
! style=&quot;background:#B0C4DE;&quot; | Role
! style=&quot;background:#B0C4DE;&quot; | Notes
|-
|1987
| ''റിപ്പിൾസ്''
|
|
|-
|1998
| ''മോസ്റ്റ് വാണ്ടെഡ്''
|
|
|-
|1999
| ''കാമൗഫ്ലേജ്''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]]
|-
|rowspan=&quot;2&quot;| 2001
| ''ലൗവ് ബോട്ട്''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]]
|-
|''ഡെത് വാറണ്ട്''
|അനിത
|വിത് [[Emeka Ike|എമേക ഐക്]] &amp; [[Eucharia-Anunobi Ekwu|യൂക്കറിയ-അനുനോബി എക്വു]] 
|-
| rowspan=&quot;7&quot; | 2002
| ''വാലന്റീനോ''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]]
|-
|''ഫയർ ഡാൻസെർ''
|Nene
|
|-
|''ഷാരോൺ സ്റ്റോൺ''
| ഷാരോൺ സ്റ്റോൺ
|
|-
|''Runs!''
|അഡെസുവ
|വിത് ജോർജീന ഒനുഹോഹ
|-
|''പവർ ഓഫ് ലൗവ്''
| ജൂലിയറ്റ്
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]], ഗ്രേസ് അമഹ്
|-
|''ഫോർമിഡബിൾ ഫോഴ്സ്''
|
|വിത് ജോർജീന ഒനുഹോഹ &amp; ഹാങ്ക്സ് അനുക്കു
|-
|''ബാറ്റിൽ ലൈൻ''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]] &amp; [[Pete Edochie|പീറ്റ് എഡോച്ചി]]
|-
|rowspan=&quot;26&quot;| 2003
| ''എബൗവ് ഡെത്ത്: ഇൻ ഗോഡ് വി ട്രസ്റ്റ്''
|
|വിത്  [[Pete Edochie|പീറ്റ് എഡോച്ചി]], [[Kate Henshaw-Nuttal|കേറ്റ് ഹെൻ‌ഷോ-നട്ടാൽ]], [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]], &amp; [[Zack Orji|സാക്ക് ഓർജി]]
|-
| ''ബ്ലഡ് സിസ്റ്റർ''
|
|വിത്  [[Omotola Jalade-Ekeinde|ഓമോട്ടോള ജലഡെ-എകിന്ദെ]] &amp; [[Tony Umez|ടോണി ഉമസ്]]
|-
| ''ബ്രേക്ക് അപ്''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]]
|-
| ''ബട്ടർഫ്ലൈ''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]]
|-
| ''ബൈ ഹിസ് ഗ്രേസ്''
|
|വിത് [[Tony Umez|ടോണി ഉമസ്]]
|-
| ''ചർച്ച് ബിസിനസ്''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]] &amp; [[Segun Arinze|സെഗുൻ അരിൻസെ]]
|-
| ''ഡെഡ്ലി മിസ്റ്റേക്ക്''
|
|
|-
| ''എമർജെൻസി വെഡ്ഡിംഗ്''
|
|[[Tony Umez|ടോണി ഉമസ്]]
| ''ഇമോഷണൽ റ്റീയേഴ്സ്''
| ഹെലൻ
|
|-
| ''ഫോർ ബെറ്റെർ ഫോർ വഴ്സ്''
|
|
|-
| ''ഹണി''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]] &amp; [[Pete Edochie|പീറ്റ് എഡോച്ചി]]
|-
| ''ജെലസ് ലൗവേഴ്സ്''
| ചിയോമ
|
|-
| ''കീപിങ് ഫെയിത്: ഈസ് ദാറ്റ് ലൗവ്?''
|
|വിത് [[Richard Mofe Damijo|റിച്ചാർഡ് മോഫെ-ഡാമിജോ]]
|-
| ''ലാസ്റ്റ് വീക്കെൻഡ്''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]]
|-
| ''ലേറ്റ് മാരേജ്''
|
|
|-
| ''ലൗവ്''
| അനിത
|വിത് [[Richard Mofe Damijo|റിച്ചാർഡ് മോഫെ-ഡാമിജോ]] &amp; [[Segun Arinze|സെഗുൻ അരിൻസെ]]
|-
| ''മൈ ഒൺലി ലൗവ്''
| ഏഞ്ചല
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]]
|-
| ''നോട്ട് മാൻ എനോഫ്''
|
|
|-
| ''പാഷൻ &amp; പെയിൻ''
|
||വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]] &amp; [[Desmond Elliot|ഡെസ്മണ്ട് എലിയറ്റ്]]
|-
| ''പാഷൻസ്''
|
|വിത് [[Stella Damasus-Aboderin|സ്റ്റെല്ല ഡമാസസ്-അബോഡെറിൻ]] &amp; [[Richard Mofe Damijo|റിച്ചാർഡ് മോഫെ-ഡാമിജോ]]
|-
| ''പ്ലേയർ: മിസ്റ്റർ ലവർ മാൻ''
|
|
|-
| ''പ്രൈവേറ്റ് സിൻ''
| ഫെയിത്
|വിത് [[Stephanie Okereke|സ്റ്റെഫാനി ഒകെറെക്കെ]], [[Richard Mofe Damijo|റിച്ചാർഡ് മോഫെ-ഡാമിജോ]], &amp; [[Patience Ozokwor|പേഷിയൻസ് ഓസോക്വർ]]
|-
| ''ഷാരോൺ സ്റ്റോൺ ഇൻ അബുജ''
| ഷാരോൺ സ്റ്റോൺ
|
|-
| ''സൂപ്പർ ലവ്''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]] &amp; [[Pete Edochie|പീറ്റ് എഡോച്ചി]]
|-
| ''ദി ചൂസൺ വൺ''
|
|
|-
| ''വുമൺ അഫയർ''
|
|
|-
|rowspan=&quot;13&quot;| 2004
| ''ബമ്പർ ടു ബമ്പർ''
|
|വിത് [[Georgina Onuoha|ജോർജീന ഒനുഹോഹ]]
|-
| ''ക്രിറ്റിക്കൽ ഡിസിഷൻ''
|
|വിത് [[Richard Mofe Damijo|റിച്ചാർഡ് മോഫെ-ഡാമിജോ]], [[Stephanie Okereke|സ്റ്റെഫാനി ഒകെറെക്കെ]], &amp; [[Mike Ezuruonye|മൈക്ക് എസുറോണി]]
|-
| ''ഡാഞ്ചറസ് സിസ്റ്റർ''
|
|വിത് [[Tony Umez|ടോണി ഉമസ്]] &amp; ഡാകോർ എഗ്ബുസൺ
|-
| ''ഗുഡ്ബൈ ന്യൂയോർക്ക്''
|
|വിത് [[Rita Dominic|റീത്ത ഡൊമിനിക്]]
|-
| ''ഹി ലിവ്സ് ഇൻ മി''
|
|
|-
| ''ഇൻടു ടേംപ്റ്റേഷൻ''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]]
|-
| ''മൈ ഫസ്റ്റ് ലൗവ്''
|
|[[Tony Umez|ടോണി ഉമസ്]]
|-
| ''നെവെർ ഡൈ ഫോർ ലൗവ്''
|
|
|-
| ''പ്രോമൈസ് മി ഫോർഎവെർ''
|
|വിത് [[Stephanie Okereke|സ്റ്റെഫാനി ഒകെറെക്കെ]]
|-
| ''സ്റ്റാൻഡ് ബൈ മി''
|
|
|-
| ''ട്രഷർ''
|
|
|-
| ''അൺബ്രേക്കേബിൾ''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]]
|-
| ''വി ആർ വൺ''
|
|വിത് [[Stella Damasus-Aboderin|സ്റ്റെല്ല ഡമാസസ്-അബോഡെറിൻ]]
|-
|rowspan=&quot;3&quot;| 2005
| ''ഡാർക്കെസ്റ്റ് നൈറ്റ്''
|
|വിത് [[Richard Mofe Damijo|റിച്ചാർഡ് മോഫെ-ഡാമിജോ]] &amp; [[Segun Arinze|സെഗുൻ അരിൻസെ]]
|-
| ''ഗേംസ് വുമൺ പ്ലേ''
|
|വിത് [[Stella Damasus-Aboderin|സ്റ്റെല്ല ഡമാസസ്-അബോഡെറിൻ]], [[Desmond Elliot|ഡെസ്മണ്ട് എലിയറ്റ്]], &amp; [[Zack Orji|സാക്ക് ഓർജി]]
|-
| ''റിപ് ഓഫ്''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]]
|-
|rowspan=&quot;2&quot;| 2006
| ''ഗേൾസ് കോട്ട്''
|
|വിത് [[Rita Dominic|റീത്ത ഡൊമിനിക്]] &amp; [[Ini Edo|ഇനി എഡോ]]
|-
| ''[[30 Days (2006 film)|30 ഡേയ്സ്]]''
| ചിനോറ ഓനു
|വിത് [[Segun Arinze|സെഗുൻ അരിൻസെ]] – this film received 10 nominations at the [[African Movie Academy Awards]] in 2008,&lt;br /&gt;including ''Best Picture'', ''Best Art Direction'', ''Best Screenplay'', ''Best Edit'', ''Best Costumes'', and ''Best Sound''&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.screenafrica.com/news/industry/363428.htm|title=List of Nominees for AMAA 2008|publisher=ScreenAfrica.com|accessdate=20 October 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20100208181413/http://www.screenafrica.com/news/industry/363428.htm|archivedate=8 February 2010|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2007
| ''[[Letters to a Stranger|ലെറ്റേഴ്സ് ടു എ സ്ട്രയിഞ്ചർ]]''
| ജെമിമ ലവൽ
|വിത് യെമി ബ്ലാക്വ്, [[Joke Silva|ജോക്ക് സിൽവ]], [[Segun Arinze|സെഗുൻ അരിൻസെ]] 
|-
|''കീപ് മൈ വിൽ''
|
|
|-
| ''വാറിയേഴ്സ് ഹാർട്ട്''
|
|
|-
|
|''അൺഫിനിഷെഡ് ബിസിനെസ്''
|ന്കെം
|
|-
|
|''വിൻഡ്സ് ഓഫ് ഗ്ലോറി''
|ജൂലിയാന
|
|-
|rowspan=&quot;5&quot;| 2008
| ''ബ്യൂട്ടിഫുൾ സോൾ''
| ഒലീവിയ
|this film received 3 [[African Movie Academy Award]] nominations for ''Best Screenplay'',&lt;br /&gt;''Best Soundtrack'', and ''Heart of Africa''&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://ama-awards.com/amaa-nominees-and-winners-2009 |title=AMAA Nominees and Winners 2009 |publisher=[[African Movie Academy Award]] |accessdate=7 March 2011 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110405090903/http://www.ama-awards.com/amaa-nominees-and-winners-2009 |archivedate=5 April 2011 }}&lt;/ref&gt;
|-
| ''ബ്രോക്കൺ റ്റീയേഴ്സ്''
|
|വിത് [[Van Vicker|വാൻ വിക്കർ]], [[Kate Henshaw-Nuttal|കേറ്റ് ഹെൻ‌ഷോ-നട്ടാൽ]], ഗ്രേസ് അമഹ്
|-
| ''ക്രിറ്റിക്കൽ കണ്ടീഷൻ''
|ഐഫൈ
|
|-
| ''റിവർ ഓഫ് റ്റീയേഴ്സ്''
| യോവോൺ
|വിത്  [[Kate Henshaw-Nuttal|കേറ്റ് ഹെൻ‌ഷോ-നട്ടാൽ]], [[Van Vicker|വാൻ വിക്കർ]], ഗ്രേസ് അമഹ്
|-
| ''മൈ ഐഡോൾ''
|
|
|-
|
|''ലൗവ് മൈ വേ''
|കെയ്‌ല
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2009
| ''[[Silent Scandals|സൈലന്റ് സ്കാൻഡൽസ്]]''
| ജെസ്സി
|വിത് [[Majid Michel|മാജിദ് മൈക്കൽ]] &amp; [[Uche Jombo|ഉഛെ ജൊംബൊ]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://thenationonlineng.net/web2/articles/26154/1/Silent-Scandals-hits-movie-shelves-soon/Page1.html|title=''Silent Scandals'' hits movie shelves soon|publisher=Vintage Press Limited|accessdate=21 January 2010|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110726122623/http://thenationonlineng.net/web2/articles/26154/1/Silent-Scandals-hits-movie-shelves-soon/Page1.html|archivedate=26 July 2011}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''ഫെലിസിമ''
| ഫെലിസിമ
|വിത് [[Alex Lopez (actress)|അലക്സ് ലോപ്പസ്]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.nigeriafilms.com/news/6140/1/felicima-the-cripple-who-loves-genevieve.html |title=Felicima: The cripple who loves Genevieve |accessdate=17 November 2013 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150610233107/http://www.nigeriafilms.com/news/6140/1/felicima-the-cripple-who-loves-genevieve.html |archivedate=10 June 2015 }}&lt;/ref&gt;
|-
|rowspan=&quot;4&quot;|2010
| ''[[Ijé|Ijé: The Journey|Ijé|Ijé: ദി ജേർണി]]''
|ചിയോമ ഒപാറ
|വിത് [[Omotola Jalade Ekeinde|ഓമോട്ടോള ജലഡെ എകിന്ദെ]], [[Odalys García|ഒഡാലിസ് ഗാർസിയ]], &amp; ക്ലെം ഒഹാമെസ്&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.odalysgarcia.com/bio/index.htm|title=Odalys García's first feature film: Ijé -The Journey|accessdate=19 November 2009}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[Tango with me|ടാങ്കോ വിത് മി]]''
| ലോല
|വിത് [[Joke Silva|ജോക്ക് സിൽവ]] &amp; [[Joseph Benjamin (actor)|ജോസഫ് ബെഞ്ചമിൻ]]
|-
| ''ബേഴ്സ്റ്റിങ് ഔട്ട്''
|സാറ വില്യംസ്
|വിത് [[Majid Michel|മാജിദ് മൈക്കൽ]], [[Nse Ikpe-Etim]], [[Omoni Oboli|ഒമോനി ഒബോളി]], &amp; [[Desmond Elliot|ഡെസ്മണ്ട് എലിയറ്റ്]]&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.tribune.com.ng/sat/index.php/entertainment-extra/1759-nadia-bouari-visits-nigeria.html |title=Nadia Bouari Visits Nigeria |last=Olukole |first=Tope |date=7 August 2010 |work=[[Nigerian Tribune]] |accessdate=10 January 2011 |location=Ibadan, Nigeria |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120314062115/http://www.tribune.com.ng/sat/index.php/entertainment-extra/1759-nadia-bouari-visits-nigeria.html |archivedate=14 March 2012 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.vanguardngr.com/2010/04/genevieve-majid-michale-sparkle-in-bursting-out/|title=Genevieve, Majid Michale sparkle in Bursting Out|date=23 April 2010|work=[[Vanguard Media|Vanguard]]|publisher=[[Vanguard Media]]|accessdate=23 July 2011|location=Lagos, Nigeria}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[Mirror Boy|മിറർ ബോയ്]]''
| ടീമ
|വിത് [[Osita Iheme|ഒസിത ഇഹെം]]&lt;ref name=&quot;newmov&quot;&gt;{{cite news|url=http://allafrica.com/stories/201009270858.html|title=Richest Nollywood Actresses|date=26 September 2010|work=AllAfrica.com|publisher=AllAfrica Global Media|accessdate=10 January 2011}}&lt;/ref&gt;
|-
|2011
| ''സേക്രെഡ് ലൈസ്''
| ഇസബെല്ല
|വിത് [[Olu Jacobs|ഒലു ജേക്കബ്സ്]], [[Desmond Elliot|ഡെസ്മണ്ട് എലിയറ്റ്]], &amp; [[Nadia Buari|നാദിയ ബുവാരി]]&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://allafrica.com/stories/201103141040.html|title=Nigeria: Plate of Sacred Lies Dotted Only by Star Factor|last=Adedayo|first=Odulaja|date=11 March 2011|work=AllAfrica.com|publisher=AllAfrica Global Media|accessdate=23 July 2011}}&lt;/ref&gt;
|-
|2012
| ''[[Weekend Getaway|വീക്കെൻഡ് ഗെറ്റാവേ]]''
|
|വിത് [[Ramsey Nouah|റാംസെ നൗഹ്]], [[Ini Edo|ഇനി എഡോ]], [[Monalisa Chinda|മോണാലിസ ചിന്ദ]] 
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|2013
|''[[Half of a Yellow Sun (film)|ഹാഫ് ഓഫ് എ യെല്ലോ സൺ]] ''
|മിസ് അദെബയൊ
|വിത് [[Chiwetel Ejiofor|ചിവറ്റെൽ എജിയോഫോർ]], [[Thandie Newton|തണ്ടി ന്യൂട്ടൺ]], [[Onyeka Onwenu|ഒനിയക ഒൻ‌വേനു]], [[OC Ukeje|OC ഉകെജെ]]
|-
|''[[Doctor Bello|ഡോക്ടർ ബെല്ലോ]] ''
|
|വിത് [[Isaiah Washington|യെശയ്യ വാഷിംഗ്ടൺ]], [[Vivica A. Fox|വിവിക എ. ഫോക്സ്]], [[Justus Esiri|ജസ്റ്റസ് എസിരി]], [[Stephanie Okereke|സ്റ്റെഫാനി ഒകെറെക്കെ]]
|-
|2014
|''ദി ട്രൂത്ത് വിത് ഓലിശ''
|Guest
|TV Series
|-
|2015
|''[[Road to Yesterday (film)|റോഡ് ടു യേസ്റ്റെർഡേ]]''
|വിക്ടോറിയ
|വിത് [[Oris Erhuero|ഒറിസ് എർഹുറോ]], [[Majid Michel|മാജിദ് മൈക്കൽ]]
|-
|2018
|''[[Lionheart (2018 film)|ലയൺഹാർട്ട്]]''
''[[Farming (film)|ഫാമിംഗ്]]''
|അഡേസ്
ടോലു
|Also the Director and Writer
Supporting Actress
|}

==അവലംബം==
{{Reflist|colwidth=30em}}


{{Africa Movie Academy Award for Best Actress}}
{{Authority control}}
[[വർഗ്ഗം:1979-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:നൈജീരിയൻ ചലച്ചിത്രനടികൾ]]</text>
      <sha1>mxul44gxva04qfketk3hhubujuuqdd6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡോസിൻകി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>534710</id>
    <revision>
      <id>4616653</id>
      <parentid>3904891</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:32:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616653</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14806" sha1="frc0kwvzbno7vd4xfeyvkj7chdb7rau" xml:space="preserve">{{prettyurl|Dożynki}}
{{Infobox holiday
|holiday_name  = ഡോസിൻകി
|type          = ethnic
|image         = Последний-сноп.jpg
|imagesize     =
|caption       =&lt;small&gt;അവസാന കറ്റ. റഷ്യ. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലെ ഫോട്ടോകൾ &lt;/small&gt;
|official_name = 
|nickname      = {{lang-ru|Обжинки|Obzhynki}}; {{lang-pl|Obrzynki}}; {{lang-be|Прачыстая}}, ''[[Mary (mother of Jesus)|Prachystaya]]''; {{lang-cs|Dožínky}}; {{lang-csb|Òżniwinë}}; ''[[Dormition of the Theotokos|Dormition]]''
|observedby    = [[Slavic people|സ്ലാവിക് ജനത]]
|litcolor      =
|longtype      =
|significance  = വിളവെടുപ്പ് വിളകളുടെ അവസാനം
|begins        = 
|ends          = 
|date          =Varies by region; August 15 (28); in Poland: 23 September;&lt;ref name=rme&gt;{{cite web|url=https://rme.cbr.net.pl/index.php/archiwum-rme/496-wrzesie-padziernik-nr-63/kultura-i-tradycje-ludowe31/601-2014-08-27-18-41-06|title=Krótko o Dożynkach …|last=Szymańska|first=Aleksandra|date=2015|website=Rolniczy Magazyn Elektroniczny|publisher=Centralna Biblioteka Rolnicza im. Michała Oczapowskiego|access-date=2020-09-21|archive-date=2021-10-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20211024175720/https://rme.cbr.net.pl/index.php/archiwum-rme/496-wrzesie-padziernik-nr-63/kultura-i-tradycje-ludowe31/601-2014-08-27-18-41-06|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; In some regions of Russia: September 8 (21)
or September 14 (27).
&lt;!-- Use next three if holiday is the same day of the same week every year --&gt;
|week_ordinal  = &lt;!-- &quot;first&quot;, &quot;second&quot;, &quot;last&quot;, etc. --&gt;
|weekday       = &lt;!-- &quot;Sunday&quot;, &quot;Monday&quot;, &quot;Friday&quot;, etc. --&gt;
|month         = &lt;!-- &quot;January&quot;, &quot;February&quot;, &quot;December&quot;, etc. --&gt;
&lt;!-- Use next three if the date changes in an unusual pattern each year --&gt;
|date2012      = &lt;!-- only for days that change each year --&gt;
|date2013      = &lt;!-- only for days that change each year --&gt;
|date2014      = &lt;!-- only for days that change each year --&gt;
|celebrations  =
|observances   =
|relatedto     = 
}}
[[File:Side road effigy during Dożynki festival near Wroclaw.jpg|thumb|Side road effigy during Dożynki festival near Wrocław]]
സ്ലാവിക് വിളവെടുപ്പ് ഉത്സവമാണ് '''ഡോസിൻകി'''. ക്രിസ്ത്യാനിക്കു മുൻപുള്ള കാലങ്ങളിൽ പെരുന്നാൾ സാധാരണയായി ശരത്കാല വിഷുവിൽ ആയിരുന്നു.&lt;ref name=rme /&gt; ആധുനിക കാലത്ത് സാധാരണയായി വിളവെടുപ്പ് സീസണിന്റെ അവസാനത്തെ ഞായറാഴ്ചകളിലൊന്നാണ് ഇത് ആഘോഷിക്കുന്നത്. ഇത് [[യൂറോപ്പ്|യൂറോപ്പിലെ]] വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിൽ വ്യത്യസ്ത ദിവസങ്ങളിൽ ആഘോഷിക്കുന്നു. 

[[Slavic paganism|സ്ലാവിക് പുറജാതിയരുടെ]] സസ്യങ്ങൾ, മരങ്ങൾ, കൃഷി എന്നിവയുടെ ആരാധനയുമായി ഈ വിരുന്നു തുടക്കത്തിൽ ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്നു.{{sfn|Ogrodowska|2004|loc=s.v. Dożynki}}പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ മധ്യ-കിഴക്കൻ യൂറോപ്പിൽ ഇത് ഒരു ക്രിസ്തീയ സ്വഭാവം നേടി. വിളവെടുപ്പിലും പൂർവ്വകാല വർഷത്തിലും കൊയ്തെടുക്കുന്നവർക്കും അവരുടെ കുടുംബങ്ങൾക്കും അവരുടെ പ്രവർത്തനത്തിന് നന്ദി പറയുന്നതിനുള്ള ഒരു മാർഗമായി [[Szlachta|ലാൻഡഡ് ജെൻട്രി]]യും കൂടുതൽ സമ്പന്നരായ കൃഷിക്കാരും സംഘടിപ്പിക്കാൻ തുടങ്ങി.{{sfn|Ogrodowska|2004|loc=s.v. Dożynki}}{{sfn|Biernacka|Kopczyńska-Jaworska|Kutrzeba-Pojnarowa|Paprocka|1981|p=147}}

നിരവധി പ്രാദേശിക ഇനങ്ങളും പാരമ്പര്യങ്ങളും ഉണ്ടെങ്കിലും, മിക്കവയ്‌ക്കും പൊതുവായ ചില വശങ്ങളുണ്ട്. പലപ്പോഴും ഗ്രാമീണരും കർഷകരും ഡോസിൻകി ആഘോഷിക്കുന്നതിനായി ഗ്രാമത്തിന് പുറത്തുള്ള വയലുകളിൽ ഒത്തുകൂടുകയും ഒരു ഘോഷയാത്ര നടത്തി അടുത്തുള്ള പാടങ്ങളിൽ നിന്ന് കൊയ്യുന്ന കറ്റയോ അല്ലെങ്കിൽ അവസാന ഘട്ടത്തിലെ ധാന്യമോ തിരികെ കൊണ്ടുവരുന്നു.{{sfn|Biernacka|Kopczyńska-Jaworska|Kutrzeba-Pojnarowa|Paprocka|1981|p=147}}സ്ത്രീകൾ അത് ഒരു റീത്ത് ആക്കി വിശിഷ്ടാതിഥിക്ക് സമർപ്പിക്കും (സാധാരണയായി ആഘോഷത്തിന്റെ സംഘാടകർ: ഒരു പ്രാദേശിക കുലീനൻ, ഗ്രാമത്തിലെ ഏറ്റവും ധനികനായ കർഷകൻ അല്ലെങ്കിൽ - ആധുനിക കാലത്ത് - അധികാരികളുടെ വോഗ്റ്റ് അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് പ്രതിനിധി).
== ചരിത്രം == 
മറ്റു പല സ്ലാവിക് വിരുന്നുകളും ആചാരങ്ങളും പോലെ ക്രിസ്തീയ കാലത്തിനു മുമ്പുള്ള ചരിത്രപരമായ രേഖകളുടെ അഭാവം മൂലം സ്ലാവിക് വിളവെടുപ്പ് ഉത്സവങ്ങളുടെ ഉത്ഭവം വ്യക്തമല്ല. എന്നിരുന്നാലും, നോർത്ത് സ്ലാവുകൾ (പടിഞ്ഞാറ്, കിഴക്കൻ സ്ലാവുകൾ) കൂടുതലും കാർഷിക സംസ്കാരങ്ങൾ രൂപീകരിക്കുകയും ദേശത്ത് ജോലി ചെയ്യുന്നതിനും കാലങ്ങൾ കടന്നുപോകുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ആരാധന ദേവന്മാരെ ആരാധിക്കുകയും ചെയ്തു.{{sfn|Niewiadomski|1991|p=86}} ഉദാഹരണത്തിന്, എല്ലാ വർഷവും വിളവെടുപ്പിന്റെ അവസാനത്തിൽ പശ്ചിമ സ്ലാവിക് ഗോത്രമായ [[Rani (Slavic tribe)|റാണി]]യിലെ ജനങ്ങൾ [[Jaromarsburg|അർക്കോണയിലെ]] ക്ഷേത്രത്തിന് ചുറ്റും കൂടിയിരുന്നു.{{sfn|Niewiadomski|1991|p=86}}സ്വെറ്റോവിഡ് ദേവന്റെ വഴിപാടുകളിൽ ആ വർഷത്തെ വിളവെടുപ്പിൽ നിന്ന് പുതുതായി മെതിച്ച ധാന്യങ്ങൾ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച മനുഷ്യ വലുപ്പത്തിലുള്ള ഒരു വലിയ പാൻകേക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നു.{{sfn|Niewiadomski|1991|p=86}} പുരോഹിതന് പിന്നിൽ ഒളിക്കാൻ പാകത്തിന് പാൻകേക്ക് വലുതാണെങ്കിൽ അടുത്ത വർഷത്തെ വിളവെടുപ്പ് ഒരുപോലെ സമ്പന്നമാകുമെന്ന് സ്ലാവുകൾ വിശ്വസിച്ചു.{{sfn|Niewiadomski|1991|p=86}} വിളവെടുപ്പിന്റെ അവസാനത്തിൽ വയലിൽ അവശേഷിക്കുന്ന അവസാന വൈക്കോൽ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ഒരു റീത്തിനും മാന്ത്രികശക്തി ഉണ്ടെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. {{sfn|Seweryn|1932|p=35}}
== ചരിത്രം ==
മറ്റ് പല സ്ലാവിക് വിരുന്നുകളെയും ആചാരങ്ങളെയും പോലെ, സ്ലാവിക് വിളവെടുപ്പ് ഉത്സവങ്ങളുടെ ഉത്ഭവം അവ്യക്തമാണ്, പ്രധാനമായും ക്രിസ്ത്യൻ കാലഘട്ടത്തിലെ ചരിത്ര രേഖകളുടെ അഭാവം കാരണം. എന്നിരുന്നാലും, നോർത്ത് സ്ലാവുകൾ (പടിഞ്ഞാറ്, കിഴക്കൻ സ്ലാവുകൾ) ഭൂരിഭാഗവും കാർഷിക സംസ്ക്കാരങ്ങൾ രൂപീകരിച്ചുവെന്നും ഭൂമിയിൽ ജോലി ചെയ്യുന്നതും ഋതുക്കൾ കടന്നുപോകുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ദേവതകളെ ആരാധിക്കുകയും ചെയ്തുവെന്ന് ഉറപ്പാണ്.{{sfn|Niewiadomski|1991|p=86}}ഉദാഹരണത്തിന്, എല്ലാ വർഷവും വിളവെടുപ്പിന്റെ അവസാനം റാണിയിലെ പടിഞ്ഞാറൻ സ്ലാവിക് ഗോത്രക്കാർ അർക്കോണയിലെ ക്ഷേത്രത്തിനു ചുറ്റും ഒത്തുകൂടും{{sfn|Niewiadomski|1991|p=86}}സ്വെറ്റോവിഡ് ദൈവത്തിനുള്ള വഴിപാടുകളുടെ കൂട്ടത്തിൽ ആ വർഷത്തെ വിളവെടുപ്പിൽ നിന്ന് പുതുതായി മെതിച്ച ധാന്യം കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച വലിയ, മനുഷ്യ വലിപ്പമുള്ള പാൻകേക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നു. പാൻകേക്കിന് പുരോഹിതന് മറഞ്ഞിരിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര വലിപ്പമുണ്ടായിരുന്നെങ്കിൽ, അടുത്ത വർഷത്തെ വിളവെടുപ്പ് സമൃദ്ധമായിരിക്കുമെന്ന് സ്ലാവുകൾ വിശ്വസിച്ചു.{{sfn|Niewiadomski|1991|p=86}} വിളവെടുപ്പിന്റെ അവസാനത്തിൽ പാടത്ത് അവശേഷിക്കുന്ന അവസാനത്തെ വൈക്കോൽ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച റീത്തിന് മാന്ത്രിക ശക്തിയുണ്ടെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.{{sfn|Niewiadomski|1991|p=86}}{{sfn|Seweryn|1932|p=35}}

== അവലംബം==
{{Reflist|2}}

=== ഗ്രന്ഥസൂചിക===

* {{Cite book|title = Etnografia Polski: przemiany kultury ludowej|publisher = [[Zakład Narodowy im. Ossolińskich]]|language = pl|editor-last = Biernacka|editor-first = Maria|volume = II|series = Biblioteka etnografii polskiej, nr. 32|issn = 0067-7655|trans-title = Ethnography of Poland: changes in folk culture|year = 1981|location = Wrocław|editor-last2 = Kopczyńska-Jaworska|editor-first2 = Bronisława|editor-last3 = Kutrzeba-Pojnarowa|editor-first3 = Anna|display-editors = 3 |editor-last4 = Paprocka|editor-first4 = Wanda }}
* {{Cite book|first = Christel|last = Lane|title = The Rites of Rulers: Ritual in Industrial Society - the Soviet Case|url = https://books.google.com/books?id=tmw5AAAAIAAJ|publisher = [[Cambridge University Press]] Archive|date = 1981-06-18|isbn = 0-521-22608-2|location = Cambridge|page = 124 }}
* {{Citation| last =Niewiadomski| first =Donat | editor-last =Bartmiński| editor-first =Jerzy | year =1991 | title =Semantyka ziarna w inicjalnych rytach siewnych |trans-title=Semantics of grain in rites of initiation associated with sowing | journal =Etnolingwistyka| volume  =4 | publisher =Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej. Wydział Humanistyczny| publication-place =Lublin | language =pl | pages = 83–103| issn =0860-8032}}
* {{Cite book|first = Zbigniew|last = Kuchowicz| title = Obyczaje staropolskie XVII-XVIII wieku|publisher = Wydawnictwo Łódzkie|date = 1975|location = Lódź|language = pl|oclc = 461813952}}
* {{Cite book|first = Barbara|last = Ogrodowska| title = Polskie obrzędy i zwyczaje doroczne|publisher = Sport i Turystyka; Muza|date = 2004|location = Warszawa|isbn = 8372009473|language = pl|trans-title = Polish yearly rites and traditions}}
* {{Citation |last=Seweryn |first=Tadeusz |year=1932 |title=Podłaźniki: studja z dziedziny sztuki ludowej |publisher=[[Muzeum Etnograficzne w Krakowie]] |publication-place=Kraków |oclc = 17816736 }}
* {{Cite book|chapter = Обжинки|date = 2004|trans-title=Slavic antiquities: etnolinguistic dictionary in 5 volumes|publisher = Международные отношения; Институт славяноведения [[Russian Academy of Sciences|РАН]]|title = Славянские древности: Этнолингвистический словарь в 5-ти томах|editor-first = Н.И.|editor-last = Толстой|last = Усачёва|first = В. В.|publication-place = Moscow|volume = Vol. 3 (K-P)|pages = 448–452|language = ru|isbn = 5-7133-1207-0}}

==പുറംകണ്ണികൾ==
* [https://lamusdworski.wordpress.com/2016/08/13/divine-mother-of-herbs/ Day of the Divine Mother of Herbs]

[[വർഗ്ഗം:കിഴക്കൻ സ്ലാവുകളുടെ നാടോടി കലണ്ടർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഉക്രേനിയൻ പാരമ്പര്യങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>frc0kwvzbno7vd4xfeyvkj7chdb7rau</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജിയാനിന ബ്രാച്ചി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>537413</id>
    <revision>
      <id>4616573</id>
      <parentid>3957456</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:19:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616573</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16370" sha1="lnmexb1iorcwoaunbga25mns6b16zyd" xml:space="preserve">{{rough translation|1=ഇംഗ്ലീഷ്|listed=yes|date=2023 ഓഗസ്റ്റ്}}
{{prettyurl|Giannina Braschi}}
{{Infobox writer
| image =
| name = ജിയാനിന ബ്രാച്ചി
| caption = 
| pseudonym = 
| birth_name = 
| birth_date = {{Birth date and age|1953|2|5}}
| birth_place = [[San Juan, Puerto Rico|സാൻ ജുവാൻ]], [[പ്യൂർട്ടോ റിക്കോ]]
| death_date = 
| death_place = 
| occupation = കവയിത്രി, നോവലിസ്റ്റ്, നാടകകൃത്ത്, തത്ത്വചിന്തക
| nationality = പ്യൂർട്ടോറിക്കൻ, അമേരിക്കൻ
| period = 1981–present
| genre = കവിത, നാടകം, നോവൽ, രാഷ്ട്രീയ തത്ത്വചിന്ത
| subject = [[Immigration]], [[independence]], [[Capitalism]], [[terrorism]], [[Puerto Rico]], [[revolution]], [[love]], [[American imperialism]], [[September 11 attacks]]
| movement = [[Postmodernism]], [[Postcolonialism]], [[Nuyorican]], [[McOndo]]
| notableworks = ''[[Yo-Yo Boing!]]''; ''[[Empire of Dreams (poetry collection)|Empire of Dreams]]''; ''[[United States of Banana|യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് ഓഫ് ബനാന]]''
| spouse = 
| partner = 
| children = 
| relatives = മിഗുവൽ ബ്രാച്ചി, സഹോദരൻ
| awards = നാഷണൽ എൻ‌ഡോവ്‌മെൻറ് ഫോർ ദി ആർട്സ് ഫെലോ, PEN / ഓപ്പൺ ബുക്ക് അവാർഡ്, ന്യൂയോർക്ക് ഫൗണ്ടേഷൻ ഫോർ ആർട്സ്, ഡാൻ‌ഫോർത്ത് സ്‌കോളർ‌ഷിപ്പ്, ഫോർഡ് ഫൗണ്ടേഷൻ, റട്‌ജേഴ്‌സ് ഫാക്കൽറ്റി ഗ്രാന്റ്
| signature = 
| website = {{URL|gianninabraschi.wordpress.com}}
}}
പ്യൂർട്ടോ റിക്കൻ കവയിത്രിയും നോവലിസ്റ്റും നാടകകൃത്തും പണ്ഡിതയുമാണ് '''ജിയാനിന ബ്രാച്ചി''' (ജനനം: ഫെബ്രുവരി 5, 1953). എംപയർ ഓഫ് ഡ്രീംസ് (1988), യോ-യോ ബോയിംഗ്! (1998), യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് ഓഫ് ബനാന (2011) എന്നിവ അവരുടെ ശ്രദ്ധേയമായ കൃതികളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

ബ്രാഷി സ്പാനിഷ്, സ്പാംഗ്ലിഷ്, ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷകളിൽ [[Cross-genre|ക്രോസ്-ഷാൻറ]] സാഹിത്യവും രാഷ്ട്രീയ തത്ത്വചിന്തയും എഴുതുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pen.org/user/giannina-braschi/|title=PEN World Voices: Giannina Braschi|date=2012-08-09|website=PEN America|language=en|access-date=2020-04-30}}&lt;/ref&gt;കവിത, ഫിക്ഷൻ, നാടകം, ഓർമ്മക്കുറിപ്പ്, മാനിഫെസ്റ്റോ, തത്ത്വചിന്ത എന്നിവയുടെ സങ്കരയിനമാണ് അവരുടെ കൃതി.&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite web|url=https://upittpress.org/books/9780822946182/|title=Poets, Philosophers, Lovers: On the Writings of Giannina Braschi|last=Aldama|first=Frederick Luis|website=upittpress.org|access-date=2020-04-30}}&lt;/ref&gt;അവരുടെ രചനകൾ ഹിസ്പാനിക് കുടിയേറ്റക്കാരുടെ യാത്രയെ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുകയും പ്യൂർട്ടോ റിക്കോയുടെ മൂന്ന് പ്രധാന രാഷ്ട്രീയ ഓപ്ഷനുകൾ നാടകീയമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;Aldama, Frederick, and Christopher González. Latinx Studies: The Key Concepts. Routledge, 2018.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt;{{cite book |last1=Perisic |first1=Alexandra |title=Precarious Crossings: Immigration, Neoliberalism, and the Atlantic |date=November 2020 |publisher=The Ohio State University Press |location=Ohio |isbn=978-0-8142-5552-0 |pages=152–173 |hdl=1811/88397 }}&lt;/ref&gt;
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
[[പോർട്ടോ റിക്കോ|പ്യൂർട്ടോ റിക്കോ]]യിലെ സാൻ ജുവാൻ എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു സവർണ്ണ കുടുംബത്തിലാണ് ജിയാനിന ബ്രാച്ചി ജനിച്ചത്. &lt;ref&gt;{{cite book |last1=Gonzalez |first1=Christopher |title=Permissible Narratives: The Promise of Latino/a Literature |date=2017 |publisher=The Ohio State University Press |location=Ohio |isbn=978-0-8142-5441-7 |pages=93–95 |url=https://ohiostatepress.org/books/titles/9780814213506.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite journal|last=Rivera|first=Carmen H.|date=2011|title=El poder de la palabra y la experiencia transnacional: una entrevista con Giannina Braschi|url=https://revistas.upr.edu/index.php/opcit/article/view/7892|journal=Op. Cit. Revista del Centro de Investigaciones Históricas|language=es|issue=20|pages=181–201|issn=2578-5443|archive-date=2021-10-24|access-date=2021-04-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20211024132736/https://revistas.upr.edu/index.php/opcit/article/view/7892|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;  കൗമാരപ്രായത്തിൽ, ഫാഷൻ മോഡലും ടെന്നീസ് ചാമ്പ്യനും സാൻ ജുവാൻ ചിൽഡ്രൻസ് ക്വയറിന്റെ സ്ഥാപക അംഗവുമായിരുന്നു. &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|last=Remeseira|first=Claudio Iván|date=August 25, 2013|title=Summer reads: brilliant takes on Nuyoricans, random murder and narco-literatura|url=http://nbclatino.com/2013/08/25/summer-reads-brilliant-takes-on-nuyoricans-random-murder-and-narco-literatura/|website=NBC Latino|access-date=2021-04-02|archive-date=2017-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20170809170750/http://nbclatino.com/2013/08/25/summer-reads-brilliant-takes-on-nuyoricans-random-murder-and-narco-literatura/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; അവരുടെ പിതാവ് യൂറിപ്പിഡിസ് (&quot;പിലോ&quot;) ബ്രാച്ചി ഒരു ടെന്നീസ് ചാമ്പ്യനുമായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.s9.com/Biography/giannina-braschi/|title=Braschi Family Biographies|date=2015-08-08|website=Biographical Dictionary - s9.com|language=en-US|access-date=2020-04-30|archive-date=2022-01-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220117101453/https://www.s9.com/Biography/giannina-braschi/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

1970-കളിൽ, ന്യൂയോർക്ക് സിറ്റിയിൽ സ്ഥിരതാമസമാക്കുന്നതിന് മുമ്പ്, ബ്രാഷി മാഡ്രിഡ്, റോം, റൂവൻ, ലണ്ടൻ എന്നിവിടങ്ങളിൽ സാഹിത്യവും തത്ത്വചിന്തയും പഠിച്ചു. മാഡ്രിഡിൽ താമസിക്കുമ്പോൾ തന്നെ ഉപദേശിച്ച പഴയ സ്പാനിഷ് കവികളായ ക്ലോഡിയോ റോഡ്രിഗസ്, കാർലോസ് ബൂസോനോ, വിസെന്റെ അലക്‌സാണ്ടർ, ബ്ലാസ് ഡി ഒട്ടെറോ എന്നിവരിലൂടെ അവർ കവിതയിൽ തന്റെ തുടക്കം കുറിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;auto&quot; /&gt;
== അക്കാദമിക് ജീവിതം ==
സ്റ്റേറ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ന്യൂയോർക്കിൽ നിന്ന് ഹിസ്പാനിക് സാഹിത്യത്തിൽ പിഎച്ച്ഡി നേടിയ സ്റ്റോണി ബ്രൂക്ക് (1980), റട്ജേഴ്സ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി, സിറ്റി യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ന്യൂയോർക്ക്, കോൾഗേറ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രൊഫസറായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; ഫോർഡ് ഫൗണ്ടേഷൻ, ഡാൻഫോർത്ത് സ്‌കോളർഷിപ്പ്, നാഷണൽ എൻഡോവ്‌മെന്റ് ഫോർ ദ ആർട്‌സ്, ന്യൂയോർക്ക് ഫൗണ്ടേഷൻ ഫോർ ദ ആർട്‌സ്, റട്‌ജേഴ്‌സ് യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി, പെൻ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള സ്ഥാപനങ്ങളിൽ നിന്ന് ബ്രാഷിക്ക് അവാർഡുകളും ഫെലോഷിപ്പുകളും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Sommer|first=Doris|title=Introduction to Yo-Yo Boing!|url=https://archive.org/details/yoyoboing0000bras|publisher=Latin American Literary Review Press|year=1998|isbn=978-0-935480-97-9|location=Pittsburgh}}&lt;/ref&gt;ഗുസ്താവോ അഡോൾഫോ ബെക്കറിന്റെ കവിതകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു പുസ്തകവും സെർവാന്റസ്, ഗാർസിലാസോ, സീസർ വല്ലെജോ, ജുവാൻ റാമോൺ ജിമെനെസ്, ഫെഡറിക്കോ ഗാർസിയ ലോർക്ക എന്നിവരെക്കുറിച്ചുള്ള ലേഖനങ്ങളും അവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;

== സാഹിത്യ ജീവിതം ==
ലാറ്റിനോ അവന്റ്-ഗാർഡിലാണ് ബ്രാഷിയുടെ കൃതി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്, &quot;സാമൂഹിക പ്രസക്തി, മെറ്റീരിയൽ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ആശയങ്ങൾ ഇടപഴകുന്നതിനുള്ള ഒരു മാർഗമായി ലാറ്റിനോ എഴുത്തുകാർക്ക് അവന്റ്-ഗാർഡിലുള്ള അചഞ്ചലമായ താൽപ്പര്യത്തെ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്ന വളർന്നുവരുന്ന ഒരു കൃതിയാണ്&quot;.&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{cite journal |last1=Riofrio |first1=John |title=Falling for debt: Giannina Braschi, the Latinx avant-garde, and financial terrorism in the United States of Banana |journal=Latino Studies |date=January 28, 2020 |volume=SBN: 1476-3435 |pages=66–81 |doi=10.1057/s41276-019-00239-2 |s2cid=212759434 }}&lt;/ref&gt;അവളുടെ രചനകൾ പോസ്റ്റ് കൊളോണിയൽ, ഉത്തരാധുനിക, ന്യൂയോറിക്കൻ സാഹിത്യങ്ങൾ, ലാറ്റിനോ രാഷ്ട്രീയ തത്ത്വചിന്ത എന്നിവയുടെ മേഖലകളിലും ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.ref name=&quot;:5&quot; /&gt;സമകാലീന ലാറ്റിനമേരിക്കൻ സാഹിത്യത്തിലെ &quot;വിപ്ലവ ശബ്ദം&quot; ആയി ബ്രാഷി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.loc.gov/bookfest/author/giannina_braschi|title=Giannina Braschi|work=National Book Festival|publisher=Library of Congress|year=2012|quote=’Braschi: one of the most revolutionary voices in Latin America today’}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=About Giannina Braschi: Book Fest 12|publisher=Library of Congress|date=September 2012|url=https://www.loc.gov/today/cyberlc/feature_wdesc.php?rec=5804|quote=’Braschi, a poet, essayist and novelist often described as cutting-edge, influential and even revolutionary’|work=National Book Festival Transcript and Webcast|location=Washington, DC}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|publisher=Publishing Perspectives|title=#BEA11: Books on Display, the Amazon Publishing Booth|first=Hannah|last=Johnson|date=May 26, 2011|url=http://publishingperspectives.com/2011/05/bea-books-amazon-publishing-booth|quote=’Braschi is Puerto Rico's most influential and versatile writer of poetry, fiction, and essays’}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|publisher=World Literature Today|title=About Giannina Braschi|date=September–October 2012|location=University of Oklahoma|quote='One of the most revolutionary voices in Latin American'|url=http://www.worldliteraturetoday.com/2012/september/what-read-now-mixed-genre-literature-giannina-braschi|access-date=2012-08-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20120914075725/http://www.worldliteraturetoday.com/2012/september/what-read-now-mixed-genre-literature-giannina-braschi|archive-date=2012-09-14|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{Reflist}}

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
* [[Frederick Luis Aldama|Aldama, Frederick Luis]], [[Ilan Stavans]], and Tess O'Dwyer. (2020) ''Poets, Philosophers, Lovers: On the Writings of Giannina Braschi''. U Pittsburgh. {{ISBN|9780822946182}} 
* Gonzalez, Christopher. (2017) ''Permissible Narratives: The Promise of Latino/a Literature''. The Ohio State University Press. {{ISBN|978-0-8142-5441-7}}
* Gonzales, Madelena and Laplace-Claverie, Helene, “Minority Theatre on the Global Stage: Challenging Paradigms from the Margins,&quot; Cambridge Scholars, Newcastle, England, page xix and pages 255–264, 2012.
* Marting, Diane E.  (2010). &quot;[http://muse.jhu.edu/journals/the_global_south/summary/v004/4.1.marting.html New/Nueva York in Giannina Braschi's 'Poetic Egg': Fragile Identity, Postmodernism, and Globalization.]&quot; ''The Global South'' 4:1.
* Torres-Padilla, J.L. (2007). &quot;When Hybridity Doesn't Resist: Giannina Braschi's [[Yo-Yo Boing!]] In Complicating Constructions: Race, Ethnicity, and Hybridity in American Texts. U. of Washington P. Eds. David S. Goldstein and Audrey B. Thacker, 290-307.
* Popovich, Ljudmila Mila  (2010). &quot;[[Metafiction]]s, Migrations, Metalives: Narrative Innovations and [[Women and migration|Migrant Women]]’s Aesthetics in Giannina Braschi and [[Etel Adnan]].&quot; ''International Journal of the Humanities'' 9:10. pp.&amp;nbsp;117–128. 
* Zimmerman, Marc (2011). &quot;Defending Their Own in the Cold: The Cultural Turns of U.S. Puerto Ricans&quot;, University of Illinois, Chicago

==പുറംകണ്ണികൾ==
{{Wikiquote}}

# [https://www.loc.gov/item/webcast-5804 Library] of Congress, National Book Festival, Giannina Braschi.
# [https://web.archive.org/web/20150402121638/http://www.evergreenreview.com/128/review_us_of_banana.shtml], The Evergreen Review:&quot;United States of Banana&quot; Reviewed by Cristina Garrigos and Daniela Daniele (2011)
# [http://www.wapa.tv/noticias/especiales/orgullo-boricua--giannina-braschi_20111205213641.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171016024430/https://www.wapa.tv/noticias/especiales/orgullo-boricua--giannina-braschi_20111205213641.html |date=2017-10-16 }}, WAPA TV, &quot;Escritora puertorriqueña que poco a poco se ha abierto paso en Estados Unidos&quot; by Normando Valentín, December 2011.
# {{YouTube|eJ58UuLwsJs}}, television program in Spanish, &quot;Celebrities desde Nueva York,&quot; con [[Alfonso Diaz]], (Giannina Braschi on the collapse of the American Empire on September 11), November 2011.
# [https://web.archive.org/web/20120914075725/http://www.worldliteraturetoday.com/2012/september/what-read-now-mixed-genre-literature-giannina-braschi], &quot;What to Read Now: Mixed-Genre Literature,&quot; [[World Literature Today]], September–October 2012.
{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:1953-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ വനിതാ നോവലിസ്റ്റുകൾ]]</text>
      <sha1>lnmexb1iorcwoaunbga25mns6b16zyd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>538422</id>
    <revision>
      <id>4616576</id>
      <parentid>4590478</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:39:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616576</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25023" sha1="1qswzfrufucxo7pljieyvrieen7udez" xml:space="preserve">{{PU|Right to life}}
ഭൂമിയിലെ ഏതൊരു ജീവിക്കും ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശമുണ്ടെന്നും സർക്കാർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള മറ്റൊരു സ്ഥാപനത്താൽ ആരും കൊല്ലപ്പെടരുതെന്നും ഉള്ള വിശ്വാസമാണ് '''ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം'''. [[വധശിക്ഷ]], [[യുദ്ധം]], [[ഗർഭഛിദ്രം]], [[ദയാവധം]], പോലീസ് ക്രൂരത, ന്യായീകരിക്കാവുന്ന നരഹത്യ, മൃഗങ്ങളുടെ അവകാശങ്ങൾ തുടങ്ങിയ വിവിധ വിഷയങ്ങളിലെ സംവാദങ്ങളിൽ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം എന്ന ആശയം ഉയർന്നുവരാറുണ്ട്. അത്തരം പ്രശ്നങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ, ഈ തത്ത്വം ബാധകമാകുന്ന മേഖലകളെക്കുറിച്ച് വിവിധ വ്യക്തികൾ വിയോജിച്ചേക്കാം. ഒരു വ്യക്തിയെ ദ്രോഹിക്കാനോ പരിക്കേൽപ്പിക്കാനോ, അയാളുടെ ജീവൻ നഷ്ടപ്പെടുത്താനോ ഉള്ള മനഃപൂർവമായ ഏതൊരു ശ്രമവും ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിന്റെ ലംഘനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web |title=ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിന്റെ അർത്ഥം - വിജ്ഞാനകോശം |url=https://ml.warbletoncouncil.org/derecho-a-la-vida-3400 |website=warbletoncouncil |language=ml |access-date=2021-04-19 |archive-date=2024-12-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241225030219/https://ml.warbletoncouncil.org/derecho-a-la-vida-3400 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടന|ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയിലെ]] മൂന്നാം ഭാഗം 21 ആം അനുഛേദത്തിൽ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തെക്കുറിച്ച് പ്രതിപാദിക്കുന്നു.

==ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം ഇന്ത്യയിൽ==
[[ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടന|ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയിലെ]] മൂന്നാം ഭാഗത്തിൽ 12 മുതൽ 35 വരെയുള്ള അനുഛേദങ്ങളിലാണ് [[മൗലികാവകാശങ്ങൾ|മൌലികവാകാശങ്ങളെ]] കുറിച്ച് പ്രതിപാദിക്കുന്നത്. ഇതിലെ 21 ആം അനുഛേദത്തിലാണ് ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തെക്കുറിച്ച് പറയുന്നത്. “നിയമ നടപടിക്രമമനുസരിച്ച് അല്ലാതെ ഒരു വ്യക്തിയുടെയും ജീവനോ വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യമോ ഇല്ലായ്മചെയ്യാനാവില്ല” എന്ന് 21 ആം അനുഛേദം പറയുന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.lawctopus.com/academike/article-21-of-the-constitution-of-india-right-to-life-and-personal-liberty/|title=Article 21 of the Constitution of India - Right to Life and Personal Liberty|access-date=2021-04-18|date=2015-11-13|language=en-US}}&lt;/ref&gt; ഇന്ത്യയിലായിരിക്കുമ്പോൾ ഒരു വിദേശിക്കും&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; അഭയാർഥികൾക്ക്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.samayam.com/latest-news/india-news/supreme-court-rules-rohingyas-cannot-be-deported-to-myanmar-without-following-due-process/articleshow/81970752.cms|title=റോഹിങ്ക്യകളെ മ്യാൻമറിലേക്ക് തിരിച്ചയക്കുമ്പോൾ നടപടി ക്രമങ്ങൾ പാലിക്കണം: സുപ്രീംകോടതി|access-date=2021-04-18|language=ml|archive-date=2021-04-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418141923/https://malayalam.samayam.com/latest-news/india-news/supreme-court-rules-rohingyas-cannot-be-deported-to-myanmar-without-following-due-process/articleshow/81970752.cms|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; പോലും ബാധകമാകുന്ന ഈ അവകാശം, പക്ഷിമൃഗാദികമുൾപ്പടെ എല്ലാ ജീവജാലങ്ങൾക്കും ബാധകമാണെെന്ന് ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പക്ഷി-മൃഗാദികളുടെ ബലി നിരോധിച്ച് ത്രിപുര ഹൈക്കോടതി പുറപ്പെടുവിച്ച വിധിയിൽ പ്രസ്ഥാവിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.southlive.in/newsroom/national/tripura-high-court/|title=ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം എല്ലാ ജീവികൾക്കുമുണ്ട്; ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പക്ഷി-മൃഗാദികളുടെ ബലി നിരോധിച്ച് ത്രിപുര ഹൈക്കോടതി|access-date=2021-04-18|last=Southlive|date=2019-09-28|language=en-US}}&lt;/ref&gt; 

==വിവിധ വിഷയങ്ങളിൽ==
===ഗർഭഛിദ്രം===
[[ഗർഭഛിദ്രം]] അവസാനിപ്പിക്കാൻ അല്ലെങ്കിൽ കുറഞ്ഞത് അതിന്റെ  ആവൃത്തി കുറയ്ക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ അലസിപ്പിക്കലുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചർച്ചയിൽ &quot;ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം&quot; എന്ന പദം ഉപയോഗിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;rhetoric&quot;&gt;Solomon, Martha. [http://www.eric.ed.gov/ERICWebPortal/custom/portlets/recordDetails/detailmini.jsp?_nfpb=true&amp;_&amp;ERICExtSearch_SearchValue_0=ED151883&amp;ERICExtSearch_SearchType_0=no&amp;accno=ED151883 &quot;The Rhetoric of Right to Life: Beyond the Court's Decision&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090724163231/http://eric.ed.gov/ERICWebPortal/custom/portlets/recordDetails/detailmini.jsp?_nfpb=true|date=2009-07-24}} Paper presented at the Southern Speech Communication Association (Atlanta, Georgia, April 4–7, 1978)&lt;/ref&gt; [[ഗർഭം|ഗർഭധാരണത്തിന്റെ]] പശ്ചാത്തലത്തിൽ 1951 ലെ [[ചാക്രികലേഖനം|ചാക്രിക ലേഖനത്തിൽ]] പയസ് പന്ത്രണ്ടാമൻ മാർപ്പാപ്പ ഇങ്ങനെ എഴുതി:&lt;blockquote&gt;''ഓരോ മനുഷ്യനും, ഗർഭപാത്രത്തിലെ കുട്ടിക്ക് പോലും, ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം, മാതാപിതാക്കളിൽ നിന്നോ സമൂഹത്തിൽ നിന്നോ മനുഷ്യ അധികാരത്തിൽ നിന്നോ അല്ല, ദൈവത്തിൽ നിന്നാണ് നൽകിയിയിരിക്കുന്നത്.'' അതിനാൽ, ജുഡീഷ്യൽ, മെഡിക്കൽ, യൂജെനിക്, സാമൂഹിക, സാമ്പത്തിക, ധാർമ്മികത എന്നിങ്ങനെ ഏതൊരു കാരണത്താലാകട്ടെ, നിരപരാധിയായ മനുഷ്യജീവനെ മനഃപൂർവ്വം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള അവകാശം ഒരു മനുഷ്യനോ, സമൂഹത്തിനോ, അധികാരത്തിനോ, ശാസ്ത്രത്തിനോ ഇല്ല. --- പയസ് പന്ത്രണ്ടാമൻ മാർപ്പാപ്പ, പാപ്പൽ എൻസൈക്ലിക്കൽ, ഒക്ടോബർ 29, 1951.&lt;ref&gt;&quot;Address to Midwives on the Nature of Their Profession&quot;, 29 October 1951. Pope Pius XII.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;
[[പ്രമാണം:President_Ronald_Reagan_meeting_with_representatives_of_the_Right_to_Life_Movement.jpg|ലഘുചിത്രം| പ്രസിഡന്റ് [[റൊണാൾഡ് റീഗൻ]] 1981 ലെ റൈറ്റ് ടു ലൈഫ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രതിനിധികളുമായി നടത്തിയ കൂടിക്കാഴ്ച]]

1971 ലെ മെഡിക്കൽ ടെർമിനേഷൻ ഓഫ് പ്രെഗ്നൻസി ആക്റ്റ് പ്രകാരം ഇന്ത്യയിൽ 20 ആഴ്ചയിലധികം പ്രായമുള്ള ഗർഭം അലസിപ്പിക്കൽ നിയമപരമായി അനുവദിനീയമല്ല.&lt;ref name=&quot;MO&quot;&gt;{{cite web |title=മാതാവിൻറെ അവകാശം ഗർഭസ്ഥ ശിശുവിൻറെ അവകാശത്തെക്കാളും മുകളിലെന്ന് ഹൈക്കോടതി |url=https://www.mediaonetv.in/kerala/2020/06/12/hc-upholds-mothers-rights |website=www.mediaonetv.in |language=ml |date=12 ജൂൺ 2020}}&lt;/ref&gt; അനാവശ്യ ഗർഭധാരണം തുടരാൻ നിർബന്ധിതരാകുന്നത് ചില സാഹചര്യങ്ങളിൽ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിലേക്കും വ്യക്തിപരമായ കടന്നുകയറ്റത്തിനും സ്ത്രീയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും എതിരാകുമെന്നും സൂചിപ്പിച്ച്, മാതാവിൻറെ അവകാശം ഗർഭസ്ഥ ശിശുവിൻറെ അവകാശത്തെക്കാളും മുകളിലാണെന്നാണ് കേരള ഹൈക്കോടതി സൂചിപ്പിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;MO&quot; /&gt;
===വധശിക്ഷ===
[[വധശിക്ഷ|വധശിക്ഷയെ]] എതിർക്കുന്നവർ അത് ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിന്റെ ലംഘനമാണെന്ന് വാദിക്കുന്നു, അതേസമയം വധശിക്ഷ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിന്റെ ലംഘനമല്ലെന്ന് വാദിക്കുന്നവർ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം നീതിബോധത്തോടുള്ള ആദരവോടെ പ്രയോഗിക്കണം എന്ന് പറയുന്നു.. ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശമാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനം എന്നതിനാൽ വധശിക്ഷ  [[മനുഷ്യാവകാശം|മനുഷ്യാവകാശങ്ങളുടെ]] ഏറ്റവും മോശമായ ലംഘനമാണെന്ന് എതിരാളികൾ വിശ്വസിക്കുന്നു. വധശിക്ഷയെ &quot;ക്രൂരവും മനുഷ്യത്വരഹിതവും അപമാനകരവുമായ ശിക്ഷ&quot; എന്ന് വിളിച്ച് മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തകർ എതിർക്കുന്നു. [[ആംനസ്റ്റി ഇന്റർനാഷണൽ]] ഇതിനെ &quot;മനുഷ്യാവകാശങ്ങളുടെ ആത്യന്തികവും മാറ്റാനാവാത്തതുമായ നിഷേധമായി&quot; കണക്കാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.amnesty.org/en/death-penalty|title=Abolish the death penalty|access-date=23 August 2010|publisher=Amnesty International|archive-url=https://web.archive.org/web/20100830062328/http://www.amnesty.org/en/death-penalty|archive-date=30 August 2010}}&lt;/ref&gt;

2007, 2008, 2010, 2012, 2014, 2016 എന്നീ വർഷങ്ങളിൽ [[ഐക്യരാഷ്ട്ര പൊതുസഭ]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.worldcoalition.org/united-nations-resolution-moratorium-death-penalty-executions-general-assembly.html|title=117 countries vote for a global moratorium on executions|website=World Coalition Against the Death Penalty|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402095919/http://www.worldcoalition.org/united-nations-resolution-moratorium-death-penalty-executions-general-assembly.html|archive-date=2015-04-02}}&lt;/ref&gt; വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കുന്നതിനുള്ള ആഗോള മൊറട്ടോറിയം ആവശ്യപ്പെടുന്ന നോൺ-ബൈൻഡിംഗ് പ്രമേയം അംഗീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24679&amp;Cr=general&amp;Cr1=assembly|title=moratorium on the death penalty|access-date=23 August 2010|date=15 November 2007|publisher=United Nations|archive-url=https://web.archive.org/web/20110127183625/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24679&amp;Cr=general&amp;Cr1=assembly|archive-date=27 January 2011}}&lt;/ref&gt;

===ദയാവധം===
[[ദയാവധം|ദയാവധത്തിലൂടെ]] ഒരു വ്യക്തി സ്വന്തം ജീവിതം അവസാനിപ്പിക്കാനുള്ള തീരുമാനം എടുക്കുന്നതിനെ അനുകൂലിക്കുന്നവർ ''വ്യക്തികൾക്ക് സ്വന്തം കാര്യം തിരഞ്ഞെടുക്കാൻ അവകാശമുണ്ടെന്ന'' വാദം ഉപയോഗിക്കുന്നു,&lt;ref&gt;1999, Jennifer M. Scherer, Rita James Simon, Euthanasia and the Right to Die: A Comparative View, Page 27&lt;/ref&gt; ദയാവധം നിയമവിധേയമാക്കുന്നതിനെ എതിർക്കുന്നവർ വാദിക്കുന്നത് എല്ലാ വ്യക്തികൾക്കും ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം ഉണ്ടെന്നാണ്. ''റൈറ്റ്-ടു-ലൈഫേഴ്സ്'' എന്നാണ് അവരെ സാധാരണയായി വിളിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;1998, Roswitha Fischer, Lexical Change in Present-day English, page 126&lt;/ref&gt;

===വംശീയ ആക്രമണം===
വിവിധ രാജ്യങ്ങളിൽ ന്യൂനപക്ഷ വിഭാഗങ്ങൾക്ക് നേരേയുള്ള വംശീയ ആക്രമണങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചർച്ചകളിലും &quot;ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം&quot; എന്ന പ്രയോഗം കടന്നുവരാറുണ്ട്. അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ 
ആഫ്രിക്കൻ/ഏഷ്യൻ വംശജർക്കെതിരെയുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ&lt;ref&gt;{{cite web |title='ഞങ്ങൾ രോഗാണുക്കളല്ല'; ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം തങ്ങൾക്കുമുണ്ടെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ച് ഏഷ്യൻ വംശജർ |url=https://www.asianetnews.com/gallery/international-news/we-are-not-virus-asian-americans-declare-that-they-too-have-the-right-to-life-qq7mr6#image1 |website=Asianet News Network Pvt Ltd |language=ml}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം എല്ലാവർക്കും തുല്യമാണ്, അത് ആരുടെയും കുത്തകയല്ല ; പിറന്നാൾ ദിനത്തിൽ ഫ്‌ലോയിഡിന് ഐക്യദാർഢ്യം പ്രഖ്യാപിച്ച് ഒന്നരക്കോടി സംഭാവന നൽകി ആഞ്ജലീന ജോളി{{!}}Angelina jolie |url=https://www.eastcoastdaily.com/movie/2020/06/07/angelina-jolie-donate-one-and-half-crore-by-declaring-solidarity-with-floyd/ |website=East Coast Movies &amp; Entertainments News |access-date=2021-04-19 |archive-date=2021-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419052640/https://www.eastcoastdaily.com/movie/2020/06/07/angelina-jolie-donate-one-and-half-crore-by-declaring-solidarity-with-floyd/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;, ഇന്ത്യയിലെ ദളിതർക്കെതിരെയുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ&lt;ref&gt;{{cite web |title=ദളിത് വിവേചനം: പാറ്റ്‌നയിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്കുള്ള ദൂരം |url=https://www.doolnews.com/dalit-discrimination-the-distance-from-patna-to-kerala-malayalam-article-897.html |website=DoolNews}}&lt;/ref&gt;, മാവോയിസ്റ്റുകളുടെ കൊലപാതകം&lt;ref&gt;{{cite web |title=മാവോയിസ്റ്റുകളുടെ കൊല; മനുഷ്യാവകാശ കമ്മീഷൻ കേസെടുത്തു |url=https://malayalam.news18.com/news/kerala/human-rights-commission-register-case-in-maoist-attack-jj-168579.html |website=News18 Malayalam |date=30 ഒക്ടോബർ 2019 |access-date=2021-04-19 |archive-date=2021-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419052640/https://malayalam.news18.com/news/kerala/human-rights-commission-register-case-in-maoist-attack-jj-168579.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; എന്നിങ്ങനെ വിവിധ വിഷയങ്ങളിൽ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം ചർച്ചയാകാറുണ്ട്.

== നിയമപരമായ പ്രസ്താവനകൾ ==

* 1444-ൽ പോൾജിക്ക സ്റ്റാറ്റ്യൂട്ട് ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Sumpetarski kartular i poljička seljačka republika|last=Marušić|first=Juraj|date=1992|publisher=Književni Krug Split|isbn=978-86-7397-076-9|edition=1st|location=Split, Croatia|page=129}}&lt;/ref&gt;
* 1776-ൽ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ സ്വാതന്ത്ര്യ പ്രഖ്യാപനം &quot; എല്ലാ മനുഷ്യരും തുല്യരായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്, അവർക്ക് അവരുടെ സ്രഷ്ടാവ് അർഹിക്കാത്ത ചില അവകാശങ്ങൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്, അവയിൽ ജീവിതവും സ്വാതന്ത്ര്യവും സന്തോഷവും ഉണ്ട് &quot; എന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു.
* 1948 ൽ [[ഐക്യരാഷ്ട്ര പൊതുസഭ]] അംഗീകരിച്ച [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം]] ആർട്ടിക്കിൾ മൂന്നിൽ ഇങ്ങനെ പ്രഖ്യാപിച്ചു: ''വ്യക്തിയുടെ ജീവിതത്തിനും സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും സുരക്ഷയ്ക്കും എല്ലാവർക്കും അവകാശമുണ്ട്.''

* കൗൺസിൽ ഓഫ് യൂറോപ്പ് 1950ൽ, ആർട്ടിക്കിൾ 2-ൽ മനുഷ്യാവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള അവകാശം കൂടി ഉൾപ്പെടുത്തി യൂറോപ്യൻ മനുഷ്യാവകാശ കൺവെൻഷൻ അംഗീകരിച്ചു. നിയമപരമായ വധശിക്ഷകൾക്കും സ്വയം പ്രതിരോധത്തിനും, ഓടിപ്പോയ പ്രതിയെ അറസ്റ്റുചെയ്യുന്നതിനും കലാപങ്ങളെയും കലാപങ്ങളെയും അടിച്ചമർത്തുന്നതിനും അപവാദങ്ങളുണ്ട്. അതിനുശേഷം കൺവെൻഷന്റെ പ്രോട്ടോക്കോൾ 6 രാജ്യങ്ങൾ യുദ്ധകാലത്തോ ദേശീയ അടിയന്തരാവസ്ഥയിലോ ഒഴികെ [[വധശിക്ഷ]] നിഷിദ്ധമാക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്, നിലവിൽ ഇത് കൗൺസിലിന്റെ എല്ലാ രാജ്യങ്ങളിലും ബാധകമാണ്. പ്രോട്ടോക്കോൾ 13 വധശിക്ഷ പൂർണ്ണമായും നിർത്തലാക്കുന്നു, ഇത് കൗൺസിലിലെ മിക്ക അംഗരാജ്യങ്ങളിലും നടപ്പാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
* 1966 ൽ [[ഐക്യരാഷ്ട്ര പൊതുസഭ]] സിവിൽ, രാഷ്ട്രീയ അവകാശങ്ങൾ സംബന്ധിച്ച അന്താരാഷ്ട്ര ഉടമ്പടി അംഗീകരിച്ചു. &quot;ഓരോ മനുഷ്യനും ജീവിക്കാനുള്ള അന്തർലീനമായ അവകാശമുണ്ട്. ഈ അവകാശം നിയമപ്രകാരം പരിരക്ഷിക്കപ്പെടും.  ആരും ഏകപക്ഷീയമായി അവന്റെ ജീവിതം നഷ്ടപ്പെടുത്തുകയില്ല&quot; എന്ന് പൗര-രാഷ്ട്രീയ അവകാശങ്ങൾ സംബന്ധിച്ച അന്താരാഷ്ട്ര ഉടമ്പടിയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 6.1 ൽ പരാമർശിക്കുന്നു.

* 1969-ൽ അമേരിക്കൻ മനുഷ്യാവകാശ ഉടമ്പടി [[സാൻ ഹോസെ, കോസ്റ്റ റീക|കോസ്റ്റാറിക്കയിലെ സാൻ ജോസിൽ]] പ്രഖ്യാപിച്ചു. പടിഞ്ഞാറൻ അർദ്ധഗോളത്തിലെ പല രാജ്യങ്ങളും ഇത് അംഗീകരിച്ചു. നിലവിൽ 23 രാജ്യങ്ങളിൽ ഇത് പ്രാബല്യത്തിൽ ഉണ്ട്. &quot;ഓരോ വ്യക്തിക്കും തന്റെ ജീവിതത്തെ ബഹുമാനിക്കാൻ അവകാശമുണ്ട്.  ഈ അവകാശം നിയമപ്രകാരം പരിരക്ഷിക്കപ്പെടും, പൊതുവേ, ഗർഭധാരണ നിമിഷം മുതൽ.  ആരും ഏകപക്ഷീയമായി അവന്റെ ജീവിതം നഷ്ടപ്പെടുത്തുകയില്ല&quot; എന്ന് അമേരിക്കൻ മനുഷ്യാവകാശ കൺവെൻഷന്റെ ആർട്ടിക്കിൾ 4.1 പറയുന്നു.

== അവലംബം ==
{{reflist}}

== പുറം കണ്ണികൾ ==

* [http://childrensrightsportal.org/fundamental-rights/life/ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110515034353/http://childrensrightsportal.org/fundamental-rights/life/ |date=2011-05-15 }} [http://childrensrightsportal.org/ കുട്ടികളുടെ അവകാശ പോർട്ടലിൽ]
* [http://www.papalencyclicals.net/Pius12/P12midwives.htm ''അവരുടെ തൊഴിൽ Address to Midwives on the Nature of Their Profession.''] [http://www.papalencyclicals.net/Pius12/P12midwives.htm പയസ് പന്ത്രണ്ടാമൻ.] [http://www.papalencyclicals.net/Pius12/P12midwives.htm ഒക്ടോബർ 29, 1951.]
[[വർഗ്ഗം:ദയാവധം]]
[[വർഗ്ഗം:ഗർഭഛിദ്രം]]
[[വർഗ്ഗം:വധശിക്ഷ]]</text>
      <sha1>1qswzfrufucxo7pljieyvrieen7udez</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിപീഡിയ:വാക്സിൻ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2021/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ/പ്രസിദ്ധരായ ഡോക്ടർമാർ</title>
    <ns>4</ns>
    <id>538675</id>
    <revision>
      <id>4616571</id>
      <parentid>4614420</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:48:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>105900</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>4616571</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="78612" sha1="8445ry4pvcc0dsp61vnhjaryd16wcgj" xml:space="preserve">{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE {?item wdt:P31 wd:Q5; wdt:P106 wd:Q39631. ?item wdt:P27 wd:Q668.}
|section=
|columns=label:name,P18,description,P27,P569,P570,P19,P20,item:wikidata item,?linkcount:site links
|thumb=128
|min_section=2
|update=manual
}}
{| class='wikitable sortable'
! name
! ചിത്രം
! description
! പൗരത്വം
! ജനിച്ച തീയതി
! മരിച്ച തീയതി
! ജന്മസ്ഥലം
! മരിച്ച സ്ഥലം
! wikidata item
! site links
|-
| ''[[:d:Q55704|കേദാർ ജോഷി]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1979-12-31
| 
| [[മുംബൈ]]
| 
| [[:d:Q55704|Q55704]]
| 
|-
| [[ദീപക് ചോപ്ര]]
| [[പ്രമാണം:Deepak Chopra.jpg|center|128px]]
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1946-10-22
| 
| [[ന്യൂ ഡെൽഹി]]
| 
| [[:d:Q318506|Q318506]]
| 
|-
| [[റീത ഫാരിയ]]
| [[പ്രമാണം:Reita Faria in Africa (cropped).jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടറും സൌന്ദര്യമത്സര വിജയിയും
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1943-08-23
| 
| [[മുംബൈ]]
| 
| [[:d:Q2273463|Q2273463]]
| 
|-
| ''[[:d:Q2335520|അരൂപ് ചാറ്റർജി]]''
| [[പ്രമാണം:Aroup Chatterjee.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1958-06-23
| 
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| 
| [[:d:Q2335520|Q2335520]]
| 
|-
| [[സുനേത്ര ഗുപ്ത]]
| [[പ്രമാണം:Kulldorff gupta bhattacharya (Sunetra Gupta cropped).jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ നോവലിസ്റ്റും എപ്പിഡെമിയോളജിസ്റ്റും
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1965-03-15
| 
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| 
| [[:d:Q2366381|Q2366381]]
| 
|-
| ''[[:d:Q2652239|അട്രജ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q2652239|Q2652239]]
| 
|-
| [[ബി.സി. റോയ്]]
| [[പ്രമാണം:Dr. Bidhan Chandra Roy in 1943 (cropped).jpg|center|128px]]
| പശ്ചിമ ബംഗാളിന്റെ രണ്ടാമത്തെ മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നു ഡോ.ബി.സി. റോയ്
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1882-07-01
| 1962-07-01
| ''[[:d:Q3181037|Bankipore]]''
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| [[:d:Q2901773|Q2901773]]
| 
|-
| [[ബാലായ് ചന്ദ് മുഖോപാധ്യായ]]
| [[പ്രമാണം:Balai Chand Mukhopadhyay 1999 stamp of India.jpg|center|128px]]
| ബംഗാളി ഭാഷാ നോവലിസ്റ്റും ചെറുകഥാകൃത്തും നാടകകൃത്തും കവിയും ഫിസിഷ്യനും
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1899-07-19
| 1979-02-09
| ''[[:d:Q2453339|Manihari]]''
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| [[:d:Q3349545|Q3349545]]
| 
|-
| [[അനുകുൽചന്ദ്ര ചക്രവർത്തി]]
| [[പ്രമാണം:Anukul as a boy.jpg|center|128px]]
| ആത്മീയ നേതാവും ഫിസിഷ്യനും
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1888-09-14
| 1969-01-27
| ''[[:d:Q5711201|Hemayetpur]]''
| [[ദേവ്ഘർ]]
| [[:d:Q3349646|Q3349646]]
| 
|-
| [[ആമി ബേരാ]]
| [[പ്രമാണം:Ami Bera official photo.jpg|center|128px]]
| അമേരിക്കൻ ഫിസിഷ്യനും രാഷ്ട്രീയക്കാരനും
| [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1965-03-02
| 
| [[ലോസ് ആഞ്ചെലെസ്]]
| 
| [[:d:Q3389105|Q3389105]]
| 
|-
| [[ഫാറൂഖ് അബ്ദുല്ല]]
| [[പ്രമാണം:Farooq Abdullah addressing at the presentation ceremony of the Cash Prizes to the best performing Regional Rural Banks and Certificates for extending loans for SPV home lighting systems during 2009-10, in New Delhi (cropped).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1937-10-21
| 
| ''[[:d:Q1506029|ശ്രീനഗർ ജില്ല]]''
| 
| [[:d:Q3517911|Q3517911]]
| 
|-
| [[രമൺ സിംഗ്]]
| [[പ്രമാണം:The former Chief Minister of Chhattisgarh, Dr. Raman Singh.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യയിലെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1952-10-15
| 
| ''[[:d:Q1929610|Kawardha]]''
| 
| [[:d:Q3521181|Q3521181]]
| 
|-
| [[ആർക്കോട്ട് ലക്ഷ്മണസ്വാമി മുതലിയാർ|എ. ലക്ഷ്മണസ്വാമി മുതലിയാർ]]
| [[പ്രമാണം:A. Lakshmanaswami Mudaliar.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1887-10-14
| 1974-04-15
| 
| [[ചെന്നൈ]]
| [[:d:Q3531827|Q3531827]]
| 
|-
| ''[[:d:Q4690369|അഫ്സർ മൗദൂദി]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1874-03-03
| 1948-12-24
| 
| 
| [[:d:Q4690369|Q4690369]]
| 
|-
| ''[[:d:Q4699812|Ajit Varki]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1952
| 
| 
| 
| [[:d:Q4699812|Q4699812]]
| 
|-
| [[അജ്മൽ അമീർ]]
| [[പ്രമാണം:Ajmal Ameer at Launch of Provoke Lifestyle Magazine.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ ചലചിത്ര അഭിനേതാവ്
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1985-03-02
| 
| [[ആലുവ]]
| 
| [[:d:Q4699893|Q4699893]]
| 
|-
| ''[[:d:Q4746535|അമീർ ചന്ദ്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1889
| 1970
| 
| 
| [[:d:Q4746535|Q4746535]]
| 
|-
| ''[[:d:Q4751307|Ananda Prasad]]''
| [[പ്രമാണം:Ananda Prasad 2011b.jpg|center|128px]]
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1928
| 2022-02-05
| ''[[:d:Q861160|Buxar]]''
| [[പാലക്കാട്]]
| [[:d:Q4751307|Q4751307]]
| 
|-
| [[പ്രതാപ് ചന്ദ്ര റെഡ്ഡി]]
| [[പ്രമാണം:Prathap C. Reddy (1).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1933-02-05
| 
| [[ചെന്നൈ]]
| 
| [[:d:Q4243548|Q4243548]]
| 
|-
| ''[[:d:Q4307084|വിമൽ മുണ്ട]]''
| 
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തക
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1963-08-15
| 2012-03-22
| [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| [[ബാന്ദ്ര]]
| [[:d:Q4307084|Q4307084]]
| 
|-
| [[എ. ജി. കെ. ഗോഖലെ]]
| [[പ്രമാണം:Dr agk gokhale.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1959-10-02
| 
| [[വിജയവാഡ]]
| 
| [[:d:Q4647788|Q4647788]]
| 
|-
| [[എ.ആർ. മേനോൻ]]
| 
| കേരളത്തിലെ രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1886-04-06
| 1960-10-09
| 
| 
| [[:d:Q4648296|Q4648296]]
| 
|-
| [[ക്യാപ്റ്റൻ ലക്ഷ്മി|ലക്ഷ്മി സഹ്ഗൾ]]
| [[പ്രമാണം:Lakshmi Sahgal.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമിയിലെ ഇന്ത്യൻ സൈനാധിപ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1914-10-24
| 2012-07-23
| [[ചെന്നൈ]]
| [[കാൺപൂർ]]
| [[:d:Q465051|Q465051]]
| 
|-
| [[ബിനായക് സെൻ]]
| [[പ്രമാണം:Binayak Sen.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1950-01-04
| 
| 
| 
| [[:d:Q863536|Q863536]]
| 
|-
| [[സാകിർ നായിക്|സാകിർ നായ്ക്ക്]]
| [[പ്രമാണം:Dr Zakir Naik.jpg|center|128px]]
| ഒരു എഴുത്തുകാരനും പ്രഭാഷകനും മത താരതമ്യ പണ്ഡിതനുമാണ് സാകിർ അബ്ദുൽ കരീം നായിക്
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[സൗദി അറേബ്യ]]
| 1965-10-18
| 
| [[മുംബൈ]]
| 
| [[:d:Q932829|Q932829]]
| 
|-
| [[ഹനുമപ്പ സുദർശൻ]]
| [[പ്രമാണം:H Sudarshan.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ സാമൂഹിക പ്രവർത്തകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1950-12-30
| 
| ''[[:d:Q8052060|Yemalur]]''
| 
| [[:d:Q1243958|Q1243958]]
| 
|-
| [[കേതയൂൺ അർദേശിർ ദിൻ‌ഷോ]]
| [[പ്രമാണം:Kadinshaw.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1943-11-16
| 2011-08-26
| 
| 
| [[:d:Q4793608|Q4793608]]
| 
|-
| [[ഗുരുബായ് കർമാർക്കർ]]
| [[പ്രമാണം:Gurubal Karmarkar, a 1892 graduate of Woman's Medical College of Pennsylvania (1).jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ ഫിസിഷ്യൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 19th century
| 1932
| 
| 
| [[:d:Q4793879|Q4793879]]
| 
|-
| [[എസ്.ഐ. പത്മാവതി|എസ്. ഐ. പദ്മാവതി]]
| [[പ്രമാണം:Si-padmavati.webp|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ കാർഡിയോളജിസ്റ്റ്
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1917-06-20
| 2020-08-29
| [[മ്യാൻമാർ|മ്യാന്മാർ]]
| [[ന്യൂ ഡെൽഹി]]
| [[:d:Q4794109|Q4794109]]
| 
|-
| [[മുത്തുലക്ഷ്മി റെഡ്ഡി]]
| [[പ്രമാണം:Muthulakshmi Reddy (ca 1912).jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടറും നിയമസഭാംഗവും
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1886-07-30
| 1968-07-22
| ''[[:d:Q3535371|Pudukkottai State]]''
| [[ചെന്നൈ]]
| [[:d:Q4794148|Q4794148]]
| 
|-
| ''[[:d:Q4805068|ആഷിക ഡേവിഡ്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1862
| 
| 
| 
| [[:d:Q4805068|Q4805068]]
| 
|-
| [[ബി. രമണ റാവു]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 20th century
| 
| [[ഹൈദരാബാദ്]]
| 
| [[:d:Q4834177|Q4834177]]
| 
|-
| [[ബി.എസ്. മൂൺജെ]]
| 
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1872-12-12
| 1948-03-03
| 
| 
| [[:d:Q4834200|Q4834200]]
| 
|-
| [[ബാനൂ ജഹാൻഗീർ കോയാജി]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1918-08-22
| 2004-07-15
| [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| 
| [[:d:Q4857029|Q4857029]]
| 
|-
| [[ഡി. ബിജു]]
| [[പ്രമാണം:Dr. Biju.jpg|center|128px]]
| മലയാളം ചലച്ചിത്ര സംവിധായകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1971-05-31
| 
| [[കേരളം]]
| 
| [[:d:Q4907282|Q4907282]]
| 
|-
| [[സുശീല നയ്യാർ]]
| [[പ്രമാണം:Dr Sushila Nayyar, 1947.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിൽ പങ്കെടുത്ത വനിത
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1914-12-26
| 2001-01-03
| ''[[:d:Q6444811|Kunjah]]''
| [[സേവാഗ്രാം]]
| [[:d:Q4969032|Q4969032]]
| 
|-
| ''[[:d:Q5071372|ചന്ദ്രകാന്ത് ഷാ]]''
| 
| 
| [[കാനഡ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1936-04-07
| 
| ''[[:d:Q2087583|Nandurbar]]''
| 
| [[:d:Q5071372|Q5071372]]
| 
|-
| ''[[:d:Q5076920|Charles Donovan]]''
| [[പ്രമാണം:Charles Donovan.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1863-09-19
| 1951-10-29
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| ''[[:d:Q895264|Bourton-on-the-Water]]''
| [[:d:Q5076920|Q5076920]]
| 
|-
| ''[[:d:Q5269812|ധ്രുബജ്യൊതി ബോറ]]''
| 
| ഇന്ത്യൻ എഴുത്തുകാരൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1955-11-27
| 
| [[ഷില്ലോങ്ങ്]]
| 
| [[:d:Q5269812|Q5269812]]
| 
|-
| ''[[:d:Q5276806|Dilip Mahalanabis]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1934-11-12
| 2022
| ''[[:d:Q2875992|Kishoreganj]]''&lt;br/&gt;[[ധാക്ക|ഢാക്ക]]
| [[ഇന്ത്യ]]
| [[:d:Q5276806|Q5276806]]
| 
|-
| ''[[:d:Q5358597|ഏലേടത്ത് തയ്ക്കട്ാട് നീലകണ്ഠൻ മൂസ്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1904
| 1997
| [[ഒല്ലൂർ]]
| [[ഒല്ലൂർ]]
| [[:d:Q5358597|Q5358597]]
| 
|-
| ''[[:d:Q5559835|Gieve Patel]]''
| [[പ്രമാണം:Gieve Patel.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1940-08-18
| 2023-11-03
| [[മുംബൈ]]
| [[പൂണെ]]
| [[:d:Q5559835|Q5559835]]
| 
|-
| ''[[:d:Q5640460|ഹക്കീം അബ്ദുൽ അസീസ്]]''
| [[പ്രമാണം:Hakim Abdul Aziz.jpeg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1855
| 1911
| [[ലഖ്‌നൗ]]
| [[ലഖ്‌നൗ]]
| [[:d:Q5640460|Q5640460]]
| 
|-
| [[ഇന്ദിര ഹിന്ദുജ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| ''[[:d:Q1250069|Shikarpur]]''
| 
| [[:d:Q6025009|Q6025009]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6114669|ജാക്ക് പ്രെഗെർ]]''
| [[പ്രമാണം:Dr Jack Preger, founder of Calcutta Rescue.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1930-07-25
| 
| 
| 
| [[:d:Q6114669|Q6114669]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6319421|ജ്യോതി പാണ്ഡ്യ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[വഡോദര]]
| 
| [[:d:Q6319421|Q6319421]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6323647|K. N. Kesari]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1875
| 1953-06-08
| ''[[:d:Q15690270|Inamanamellur]]''
| 
| [[:d:Q6323647|Q6323647]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6334699|Nirodbaran]]''
| 
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു എഴുത്തുകാരൻ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]
| 1903-11-17
| 2006-07-17
| 
| [[പുതുച്ചേരി നഗരം]]
| [[:d:Q6334699|Q6334699]]
| 
|-
| [[കാകർല സുബ്ബറാവു|കകർല സുബ്ബറാവു]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1925-01-25
| 2021-04-16
| ''[[:d:Q15382|കൃഷ്ണ ജില്ല]]''
| [[സെക്കന്ദ്രാബാദ്]]
| [[:d:Q6349273|Q6349273]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6394895|Kesava Reddy]]''
| [[പ്രമാണം:Dr.Keshavareddy.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1946-03-10
| 2015-02-13
| ''[[:d:Q7709526|Thalupulapalle]]''
| [[നിസാമാബാദ്]]
| [[:d:Q6394895|Q6394895]]
| 
|-
| [[ഖദീജ മുംതാസ്]]
| [[പ്രമാണം:Dr.khadeeja mumtaz.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ എഴുത്തുകാരി
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1955
| 
| [[കാട്ടൂർ, തൃശ്ശൂർ ജില്ല]]
| 
| [[:d:Q6398859|Q6398859]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6407615|കില്ലി കൃപ റാണി]]''
| [[പ്രമാണം:Kruparani Killi (cropped).jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തക
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1965-11-19
| 
| ''[[:d:Q671757|Srikakulam]]''
| 
| [[:d:Q6407615|Q6407615]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6712223|എം. എൽ. കുൽക്കർണി]]''
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1947-09-08
| 
| 
| 
| [[:d:Q6712223|Q6712223]]
| 
|-
| [[എം.കെ. മുനീർ]]
| [[പ്രമാണം:M K Muneer.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1962-08-26
| 
| [[കോഴിക്കോട്]]
| 
| [[:d:Q6712766|Q6712766]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6713018|എം. ആർ. ഗുരുസാമി മുദലിയാർ]]''
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1880
| 1958
| ''[[:d:Q2340194|Nelamangala]]''
| [[കീഴ്പാക്കം]]
| [[:d:Q6713018|Q6713018]]
| 
|-
| [[എം.എസ്. വല്യത്താൻ]]
| [[പ്രമാണം:Dr.M.S.Valiathan.jpg|center|128px]]
| കാർഡിയാക് സർജൻ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1934-05-24
| 2024-07-17
| [[മാവേലിക്കര]]
| [[മണിപ്പാൽ]]
| [[:d:Q6713130|Q6713130]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6733131|മഹൻകാളി  സീതാരാമ റാവു]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1906
| 1977
| 
| 
| [[:d:Q6733131|Q6733131]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6933432|മുകേഷ് ഹൈക്കർവാൾ]]''
| 
| 
| [[ഓസ്ട്രേലിയ]]&lt;br/&gt;[[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1960-12-28
| 
| [[ലഖ്‌നൗ]]
| 
| [[:d:Q6933432|Q6933432]]
| 
|-
| ''[[:d:Q6962817|നാൻസി ലോൺസ്‌ഡോർഫ്]]''
| 
| 
| [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 20th century
| 
| 
| 
| [[:d:Q6962817|Q6962817]]
| 
|-
| [[നരേന്ദ്ര ധാബോൽക്കർ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1945-11-01
| 2013-08-20
| ''[[:d:Q581562|Satara]]''
| [[പൂണെ]]
| [[:d:Q6965776|Q6965776]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7117146|P. Brahmayya Sastry]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1913-05-24
| 1993-05-28
| ''[[:d:Q59018|Kakinada]]''
| 
| [[:d:Q7117146|Q7117146]]
| 
|-
| [[പി.കെ. വാരിയർ|പി. കെ. വാരിയർ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1921-06-05
| 2021-07-10
| [[കോട്ടക്കൽ]]
| [[കോട്ടക്കൽ]]
| [[:d:Q7117375|Q7117375]]
| 
|-
| [[പദ്മാവതി ബന്ദോപാദ്ധ്യായ്]]
| [[പ്രമാണം:Padma Bandopadhyay.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1944-11-04
| 
| [[തിരുപ്പതി]]
| 
| [[:d:Q7123872|Q7123872]]
| 
|-
| [[എസ്. പിനകപാണി]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1913-08-03
| 2013-03-11
| ''[[:d:Q7246454|Priyagraharam]]''
| [[കർനൂൽ]]
| [[:d:Q7124235|Q7124235]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7399608|സാഹിബ് സിംഗ് സോഖെ]]''
| [[പ്രമാണം:Sahib Singh Sokhey 1948 Wellcome V0028080 (cropped).jpg|center|128px]]
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1887-12-15
| 1971-10-23
| [[അമൃത്‌സർ]]
| [[ന്യൂ ഡെൽഹി]]
| [[:d:Q7399608|Q7399608]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7143137|പശുപതി ബോസ്]]''
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1907-11-01
| 1979
| 
| 
| [[:d:Q7143137|Q7143137]]
| 
|-
| [[ആർ. കേശവൻ നായർ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1910
| 2005
| 
| 
| [[:d:Q7273787|Q7273787]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7288445|രാം ചന്ദ്ര ഡോം]]''
| 
| ഇന്ത്യയിലെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1959-02-08
| 
| ''[[:d:Q2088440|ബിർഭും ജില്ല]]''
| 
| [[:d:Q7288445|Q7288445]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7461261|ഷാ ഫൈസൽ]]''
| [[പ്രമാണം:The Prime Minister, Dr. Manmohan Singh congratulating Dr. Shah Faisal, the Civil Services topper for 2010 from Jammu &amp; Kashmir, in New Delhi on May 26, 2010.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1983-05-17
| 
| ''[[:d:Q6668869|Lolab Valley]]''
| 
| [[:d:Q7461261|Q7461261]]
| 
|-
| [[ഷീല ബാലകൃഷ്ണൻ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q7493001|Q7493001]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7530461|സിർക്കഴി ജി. ശിവചിദംബരം]]''
| [[പ്രമാണം:சீர்காழி சிவசிதம்பரம்.JPG|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ കർണാടക ഗായകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1959-06-08
| 
| 
| 
| [[:d:Q7530461|Q7530461]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7547563|സ്നേഹ ആനി ഫിലിപ്പ്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]
| 1969-10-07
| 2001-09-11
| [[കേരളം]]
| [[ലോക വ്യാപാര കേന്ദ്രം]]
| [[:d:Q7547563|Q7547563]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7654042|സ്വാതി പിരമൽ]]''
| [[പ്രമാണം:Dr. Swati Piramal.JPG|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1956-03-28
| 
| 
| 
| [[:d:Q7654042|Q7654042]]
| 
|-
| [[ടി.എസ്.എസ്. രാജൻ]]
| [[പ്രമാണം:TSSRajan.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1880
| 1953
| [[ശ്രീരംഗം]]
| [[ചെന്നൈ]]
| [[:d:Q7668680|Q7668680]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7686934|തരുൺ മണ്ഡൽ]]''
| [[പ്രമാണം:TMondal.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1959-01-20
| 
| ''[[:d:Q2330643|Jaynagar Majilpur]]''
| 
| [[:d:Q7686934|Q7686934]]
| 
|-
| ''[[:d:Q12995370|Raja Rao Garikapati]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1915-02-05
| 1963-09-08
| ''[[:d:Q1639492|രാജമന്ദ്രി]]''
| [[ചെന്നൈ]]
| [[:d:Q12995370|Q12995370]]
| 
|-
| ''[[:d:Q14076389|Kanwaljeet S. Anand]]''
| 
| ഗവേഷകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 20th century
| 
| 
| 
| [[:d:Q14076389|Q14076389]]
| 
|-
| [[വി. ശാന്ത]]
| [[പ്രമാണം:Dr. V. Shanta, in New Delhi on March 20, 2006 (cropped).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1927-03-11
| 2021-01-19
| ''[[:d:Q1646915|Mylapore]]''
| [[ചെന്നൈ]]
| [[:d:Q7907747|Q7907747]]
| 
|-
| [[വന്ദന ജെയിൻ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[ന്യൂ ഡെൽഹി]]
| 
| [[:d:Q7914349|Q7914349]]
| 
|-
| ''[[:d:Q8045744|Y. G. Parameshwara]]''
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 2004
| 
| 
| [[:d:Q8045744|Q8045744]]
| 
|-
| [[സി.കെ. ലക്ഷ്മണൻ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1898-04-05
| 1970-10-03
| 
| 
| [[:d:Q11689979|Q11689979]]
| 
|-
| [[രാമചന്ദ്ര ദത്താത്രയ ലെലെ|രാമചന്ദ്ര  ദതത്രയ ലെലെ]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1928-01-16
| 2022
| [[ഹൈദരാബാദ്]]
| 
| [[:d:Q12449609|Q12449609]]
| 
|-
| [[ഹേംലത ഗുപ്ത|ഹേമലത ഗുപ്ത]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 20th century
| 2006-05-13
| [[ഇന്ത്യ]]
| ''[[:d:Q6373016|Karol Bagh Lok Sabha constituency]]''
| [[:d:Q12460836|Q12460836]]
| 
|-
| [[ശശി വാധ്വ]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1948-07-20
| 
| 
| 
| [[:d:Q15972942|Q15972942]]
| 
|-
| ''[[:d:Q16097828|Mabelle Arole]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1935-12-26
| 1999
| [[ജബൽ‌പൂർ]]
| 
| [[:d:Q16097828|Q16097828]]
| 
|-
| [[എളേടത്ത് തൈക്കാട്ട് നാരായണൻ മൂസ്|ഏലേടത്ത് തയ്ക്കാട്ട് നാരായണൻ മൂസ്]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1933-10-02
| 2020-08-05
| [[ഒല്ലൂർ]]
| 
| [[:d:Q16106737|Q16106737]]
| 
|-
| ''[[:d:Q15132653|വൈ.രാധാകൃഷ്ണമൂർത്തി]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 2013-10-19
| ''[[:d:Q15382|കൃഷ്ണ ജില്ല]]''
| [[ഹൈദരാബാദ്]]
| [[:d:Q15132653|Q15132653]]
| 
|-
| ''[[:d:Q15689653|Achanta Lakshmipathi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1880-03-03
| 1962-08-06
| 
| 
| [[:d:Q15689653|Q15689653]]
| 
|-
| ''[[:d:Q16317426|P. Sridevi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1929
| 1961
| 
| 
| [[:d:Q16317426|Q16317426]]
| 
|-
| ''[[:d:Q16345836|ഫനിന്ദ്ര കൃഷ്ണ ഗുപ്ത]]''
| [[പ്രമാണം:Phanindra Krishna Gupta.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1883
| 
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| 
| [[:d:Q16345836|Q16345836]]
| 
|-
| ''[[:d:Q16514386|Abhay Bang]]''
| [[പ്രമാണം:Dr. Abhay Bang with breath counter.JPG|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1950-09-23
| 
| 
| 
| [[:d:Q16514386|Q16514386]]
| 
|-
| ''[[:d:Q16734859|അസ്മ റഹീം]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[കേരളം]]
| 
| [[:d:Q16734859|Q16734859]]
| 
|-
| ''[[:d:Q16844432|മനോജ് കെ ജെയിൻ]]''
| [[പ്രമാണം:Dr Manoj Jain, infectious disease physician, manojkjain.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1963-09-16
| 
| ''[[:d:Q2283203|Dr. Ambedkar Nagar]]''
| 
| [[:d:Q16844432|Q16844432]]
| 
|-
| ''[[:d:Q16901297|ഉമാ സാരെൻ]]''
| 
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തക
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1984-05-09
| 
| [[ന്യൂ ഡെൽഹി]]
| 
| [[:d:Q16901297|Q16901297]]
| 
|-
| ''[[:d:Q16190122|പുലിൻ ബിഹാരി ബാസ്‌കെ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1968-04-25
| 
| ''[[:d:Q5221114|Dantan Vidhan Sabha constituency]]''
| 
| [[:d:Q16190122|Q16190122]]
| 
|-
| ''[[:d:Q16208488|Nikhil Dhurandhar]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q16208488|Q16208488]]
| 
|-
| [[കെ. ശ്രീനാഥ് റെഡ്ഡി]]
| [[പ്രമാണം:K Srinath Reddy.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q17083021|Q17083021]]
| 
|-
| ''[[:d:Q17199281|ഘാനശ്യാമ മിശ്ര]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1922-10-10
| 2014-06-01
| 
| [[ഭുവനേശ്വർ]]
| [[:d:Q17199281|Q17199281]]
| 
|-
| [[എം. ആർ. രാജഗോപാൽ]]
| [[പ്രമാണം:Dr. M. R Rajagopal.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1947-09-23
| 
| [[തിരുവനന്തപുരം]]
| 
| [[:d:Q17306215|Q17306215]]
| 
|-
| [[നീലം ക്ലേർ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[ശ്രീനഗർ]]
| 
| [[:d:Q17411238|Q17411238]]
| 
|-
| [[സുബ്രത് കുമാർ ആചാര്യ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1951-11-01
| 
| ''[[:d:Q2022279|ബലസോർ ജില്ല]]''
| 
| [[:d:Q18000280|Q18000280]]
| 
|-
| ''[[:d:Q18029936|നിലീം കുമാർ]]''
| [[പ്രമാണം:Nilim Kumar, poet.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1962
| 
| ''[[:d:Q2571402|Pathsala]]''
| 
| [[:d:Q18029936|Q18029936]]
| 
|-
| [[ഭാൽചന്ദ്ര ബാബാജി ദീക്ഷിത്]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1902-09-07
| 1977
| [[അമരാവതി, മഹാരാഷ്ട്ര]]
| 
| [[:d:Q18111875|Q18111875]]
| 
|-
| [[ഗുൽ‌ഷൻ റായ് ഖത്രി|ഗുൽഷൻ റായ് ഖത്രി]]
| [[പ്രമാണം:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Shri Award to Dr. Gulshan Rai Khatri, at an Investiture Ceremony-II, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 20, 2013.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1944-07-10
| 2020-07-16
| [[ഡെൽഹി|ദില്ലി]]
| 
| [[:d:Q18347568|Q18347568]]
| 
|-
| [[കിരിത്കുമാർ മൻസുഖ്‌ലാൽ ആചാര്യ]]
| [[പ്രമാണം:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Shri Award to Shri Dr. Kiritkumar Mansukhlal Acharya, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on March 31, 2014.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q18421890|Q18421890]]
| 
|-
| [[കെ. കെ. അഗർവാൾ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1958-09-05
| 2021-05-17
| [[ഡെൽഹി|ദില്ലി]]&lt;br/&gt;[[ന്യൂ ഡെൽഹി]]
| [[ന്യൂ ഡെൽഹി]]
| [[:d:Q18683826|Q18683826]]
| 
|-
| [[പവൻ രാജ് ഗോയൽ]]
| [[പ്രമാണം:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Shri Award to Prof. (Dr.) Pawan Raj Goyal, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on March 31, 2014.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1952-02
| 
| [[അഹമ്മദാബാദ്]]
| 
| [[:d:Q18686437|Q18686437]]
| 
|-
| [[ജിതേന്ദ്ര നാഥ് പാണ്ഡെ]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഫിസിഷ്യൻ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1941-06-14
| 2020-05-23
| ''[[:d:Q2717915|Shikohabad]]''
| [[ന്യൂ ഡെൽഹി]]
| [[:d:Q18688035|Q18688035]]
| 
|-
| ''[[:d:Q18977847|Ritam Chowdhury]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1983-08
| 
| [[ന്യൂ ഡെൽഹി]]
| 
| [[:d:Q18977847|Q18977847]]
| 
|-
| [[സാരൂബം ബിമോല കുമാരി ദേവി]]
| [[പ്രമാണം:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Shri Award to Dr. Sarungbam Bimola Kumari Devi, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[മണിപ്പൂർ]]
| 
| [[:d:Q19560351|Q19560351]]
| 
|-
| [[രാജേഷ് കൊട്ടേച്ച]]
| [[പ്രമാണം:Vaidya Rajesh Kotecha.jpg|center|128px]]
| He is presently the Vice Chancellor of Gujarat Ayurved University, Jamnagar, India
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1963-07-18
| 
| 
| 
| [[:d:Q19561084|Q19561084]]
| 
|-
| [[രൺദീപ് ഗുലേരിയ]]
| [[പ്രമാണം:Dr. Randeep Guleria.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1959-04-05
| 
| [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്‌]]
| 
| [[:d:Q19612523|Q19612523]]
| 
|-
| [[ഓം പ്രകാശ് ഉപാധ്യായ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q19664597|Q19664597]]
| 
|-
| [[രാജഗോപാലൻ കൃഷ്ണൻ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1932-11-17
| 2015-01-10
| [[കൊല്ലം]]
| [[കൊല്ലം]]
| [[:d:Q19666231|Q19666231]]
| 
|-
| [[ശ്രീനിവാസ് എസ്. വൈശ്യ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1947-01-07
| 
| [[മഥുര]]
| 
| [[:d:Q19666874|Q19666874]]
| 
|-
| ''[[:d:Q19852450|Basuhua]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1912-03-01
| 1986-10-12
| ''[[:d:Q3350679|Bikrampur]]''
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| [[:d:Q19852450|Q19852450]]
| 
|-
| ''[[:d:Q19892441|Kanithi Viswanatham]]''
| [[പ്രമാണം:విశ్వనాదం.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1932
| 2023
| 
| 
| [[:d:Q19892441|Q19892441]]
| 
|-
| [[അമർ പ്രസാദ് റേ]]
| [[പ്രമാണം:A.P. Ray, malariologist.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1913-02-26
| 1996-09-24
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| [[:d:Q19895800|Q19895800]]
| 
|-
| [[ഐസക് സാന്ദ്ര]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ (1892–1968)
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1892-11-03
| 1968-08-29
| ''[[:d:Q876483|Sambalpur]]''
| ''[[:d:Q876483|Sambalpur]]''
| [[:d:Q19896133|Q19896133]]
| 
|-
| ''[[:d:Q20058801|Chintala Sita Devi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]
| 1929-04-21
| 2009-03-06
| 
| 
| [[:d:Q20058801|Q20058801]]
| 
|-
| ''[[:d:Q20671987|ലിയോ മുത്തു]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1952-04-02
| 2015-07-10
| ''[[:d:Q2716554|Thiruthuraipoondi]]''
| [[ചെന്നൈ]]
| [[:d:Q20671987|Q20671987]]
| 
|-
| [[ജാംഷെഡ് നൗറോജി വസിഫ്ദാർ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 2000
| [[മുംബൈ]]
| 
| [[:d:Q20687489|Q20687489]]
| 
|-
| [[സുനിതി സോളമൻ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1938
| 2015-07-28
| [[ചെന്നൈ]]
| 
| [[:d:Q20738697|Q20738697]]
| 
|-
| [[സൗമ്യ സ്വാമിനാഥൻ]]
| [[പ്രമാണം:The Director General, ICMR and Secretary, DHR, Dr. Soumya Swaminathan, in New Delhi on January 19, 2016.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1959-05-02
| 
| [[ജർമ്മനി]]
| 
| [[:d:Q21062285|Q21062285]]
| 
|-
| [[സുന്ദരി മോഹൻദാസ്]]
| [[പ്രമാണം:Dr.Sundarimohan Das.jpg|center|128px]]
| സ്വാതന്ത്ര്യസേനാനി, ഭിഷഗ്വരൻ, സാമൂഹ്യ പ്രവർത്തകൻ
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1857-12-17
| 1950-04-04
| [[സിൽഹെറ്റ്]]
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| [[:d:Q21176925|Q21176925]]
| 
|-
| [[തനികാചലം സദഗോപൻ|തനികാചലം സഡഗോപൻ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1951-10-23
| 
| [[തമിഴ്‌നാട്]]
| 
| [[:d:Q23038239|Q23038239]]
| 
|-
| [[പി.ആർ. കൃഷ്ണകുമാർ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1951-10-23
| 2020-09-16
| [[ഷൊർണൂർ]]
| [[കോയമ്പത്തൂർ]]
| [[:d:Q23304286|Q23304286]]
| 
|-
| ''[[:d:Q21481665|രാധ ചരൺ പാണ്ട]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1898-04-24
| 1974-10-29
| 
| 
| [[:d:Q21481665|Q21481665]]
| 
|-
| ''[[:d:Q21597809|ജഗദീഷ് ചതുർവേദി]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1929-08-15
| 2015
| [[ഗ്വാളിയർ|ഗ്വാളിയാർ]]
| 
| [[:d:Q21597809|Q21597809]]
| 
|-
| [[ജെ. എസ്. ഗുലേറിയ]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 2026-01-22
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| [[:d:Q21686034|Q21686034]]
| 
|-
| [[കെ.എ. എബ്രഹാം|കെ. എ. അബ്രഹാം]]
| [[പ്രമാണം:Padmashri Dr K A Abraham.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 2021-10-22
| [[കേരളം]]
| [[ചെന്നൈ]]
| [[:d:Q21798148|Q21798148]]
| 
|-
| ''[[:d:Q21981198|മോഹിത് ഭണ്ഡാരി]]''
| [[പ്രമാണം:Mohit Bhandari.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1980
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| [[:d:Q21981198|Q21981198]]
| 
|-
| [[പോൾ കലാനിധി]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]
| 1977-04-01
| 2015-03-09
| ''[[:d:Q928168|Bronxville]]''
| 
| [[:d:Q22087287|Q22087287]]
| 
|-
| ''[[:d:Q24718543|ഫുൾചന്ദ് പൃഥ്വി രാജ്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1931-09-13
| 2016-02-27
| 
| 
| [[:d:Q24718543|Q24718543]]
| 
|-
| [[രുഖ്മബായി]]
| [[പ്രമാണം:Rukhmabai.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1864-11-22
| 1955-09-25&lt;br/&gt;1955-12-25
| [[മുംബൈ]]
| [[മുംബൈ]]
| [[:d:Q24939367|Q24939367]]
| 
|-
| [[രാം ഹർഷ് സിംഗ്]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1942-01-10
| 
| 
| 
| [[:d:Q26251714|Q26251714]]
| 
|-
| [[രഞ്ജന ശ്രീവാസ്തവ]]
| [[പ്രമാണം:Ranjana Srivastava.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഓസ്ട്രേലിയ]]
| 1974
| 
| [[കാൻബറ]]
| 
| [[:d:Q26702925|Q26702925]]
| 
|-
| ''[[:d:Q27901993|വഖാർ അഹ്മദ് ഷാ]]''
| 
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1943-07-06
| 2018-04-15
| ''[[:d:Q638621|Bahraich]]''
| [[ലഖ്‌നൗ]]
| [[:d:Q27901993|Q27901993]]
| 
|-
| ''[[:d:Q27917316|മദൻ കതാരിയ]]''
| [[പ്രമാണം:Dr. Madan Kataria.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1955
| 
| [[മുംബൈ]]
| 
| [[:d:Q27917316|Q27917316]]
| 
|-
| ''[[:d:Q27970605|Dhiren Banerjee]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1904
| 1978-01-08
| 
| 
| [[:d:Q27970605|Q27970605]]
| 
|-
| ''[[:d:Q30314375|Chittaranjan Yajnik]]''
| [[പ്രമാണം:Dr. Yajnik (13 February 2020).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q30314375|Q30314375]]
| 
|-
| ''[[:d:Q28744857|സരോജിനി_സരന്ഗി]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1951
| 
| [[ഒഡീഷ]]
| 
| [[:d:Q28744857|Q28744857]]
| 
|-
| ''[[:d:Q28869394|സോണിയ നിത്യാനന്ദ്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1962-09-06
| 
| 
| 
| [[:d:Q28869394|Q28869394]]
| 
|-
| ''[[:d:Q29018652|പങ്കജ് നരം]]''
| [[പ്രമാണം:Dr Pankaj Naram.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1955-05-04
| 2020-02-19
| [[മുംബൈ]]
| [[മുംബൈ]]
| [[:d:Q29018652|Q29018652]]
| 
|-
| [[സന്ദീപ് ബസു]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1971-09-29
| 
| 
| 
| [[:d:Q29168828|Q29168828]]
| 
|-
| [[ഷേർളി വാസു]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1958
| 2025
| 
| 
| [[:d:Q31704451|Q31704451]]
| 
|-
| ''[[:d:Q34837913|ദിലീപ് ഝാവേരി]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1943-04-03
| 
| [[മുംബൈ]]
| 
| [[:d:Q34837913|Q34837913]]
| 
|-
| ''[[:d:Q37830946|ടീന ചോപ്ര]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1978-03-06
| 
| [[അമൃത്‌സർ]]
| 
| [[:d:Q37830946|Q37830946]]
| 
|-
| ''[[:d:Q37994923|ജസ്വീന്ദർ കെ ഗംഭീർ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q37994923|Q37994923]]
| 
|-
| [[ഐശ്വര്യ ലക്ഷ്മി]]
| [[പ്രമാണം:Aishwarya Lekshmi.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര അഭിനേത്രി
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1990-07-26
| 
| [[തിരുവനന്തപുരം]]
| 
| [[:d:Q39058709|Q39058709]]
| 
|-
| ''[[:d:Q40741315|Rani Bang]]''
| [[പ്രമാണം:Rani Bang (cropped).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1951-09-17
| 
| 
| 
| [[:d:Q40741315|Q40741315]]
| 
|-
| ''[[:d:Q41816046|Preeti Shanbag]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 20th century
| 
| 
| 
| [[:d:Q41816046|Q41816046]]
| 
|-
| ''[[:d:Q42298380|കാർത്തിക് ചന്ദ്രബോസ്]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1873
| 1955
| 
| 
| [[:d:Q42298380|Q42298380]]
| 
|-
| ''[[:d:Q42413325|ഹൃദയാനന്ദ പട്നായിക്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1946-06-03
| 
| 
| 
| [[:d:Q42413325|Q42413325]]
| 
|-
| ''[[:d:Q42589695|K. Ranga Rama Krishnan]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]
| 1956-04-22
| 
| 
| 
| [[:d:Q42589695|Q42589695]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56027719|Digumarti Raghunadharao]]''
| [[പ്രമാണം:Dr. D. Raghunadha Rao (cropped).JPG|center|128px]]
| ഗവേഷകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q56027719|Q56027719]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56284934|ഹ്രിഷിക്കെസ് സെൻ]]''
| [[പ്രമാണം:Hrishikes 2017.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1969-05-15
| 
| 
| 
| [[:d:Q56284934|Q56284934]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57320813|Venkatachalam Raveenthiran]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q57320813|Q57320813]]
| 
|-
| [[ഡോസിബായ് പട്ടേൽ]]
| [[പ്രമാണം:Dossibai Patell.jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ പ്രസവചികിത്സകയും ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റും
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1881-10-16
| 1960-02-04
| [[മുംബൈ]]
| [[മുംബൈ]]
| [[:d:Q57955102|Q57955102]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58885226|Harjit Pal Bhattoa]]''
| 
| 
| [[ഹംഗറി]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1973-04-21
| 
| No/unknown value
| 
| [[:d:Q58885226|Q58885226]]
| 
|-
| ''[[:d:Q59209385|അഭിഷേക് പല്ലവ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1982-09-02
| 
| 
| 
| [[:d:Q59209385|Q59209385]]
| 
|-
| ''[[:d:Q60023782|രാജേശ്വരി ദലബെഹെര]]''
| 
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു എഴുത്തുകാരൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1933
| 
| [[കട്ടക്]]
| 
| [[:d:Q60023782|Q60023782]]
| 
|-
| [[ആശ കസ്‌ലിവാൾ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q49833929|Q49833929]]
| 
|-
| ''[[:d:Q54861287|Vasanth Ravi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[ചെന്നൈ]]
| 
| [[:d:Q54861287|Q54861287]]
| 
|-
| ''[[:d:Q55434761|Shikha Sharma]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q55434761|Q55434761]]
| 
|-
| ''[[:d:Q43999837|ദിപ്തൻഷു ദാസ്]]''
| [[പ്രമാണം:Diptanshu Das 2015.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1982-04-02
| 
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| 
| [[:d:Q43999837|Q43999837]]
| 
|-
| ''[[:d:Q47009777|ഗോവിന്ദ് അപ്പാജി ഫഡ്കെ]]''
| [[പ്രമാണം:G.A.phadke.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1907
| 
| ''[[:d:Q583818|Ichalkaranji]]''
| ''[[:d:Q581562|Satara]]''
| [[:d:Q47009777|Q47009777]]
| 
|-
| ''[[:d:Q47026934|ഐറിസ് ജി. ആർ. പോൾ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1945
| 2025-10-13
| 
| 
| [[:d:Q47026934|Q47026934]]
| 
|-
| ''[[:d:Q47483386|ആശാലത രാധാകൃഷ്ണൻ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1970-05-13
| 
| [[കേരളം]]
| 
| [[:d:Q47483386|Q47483386]]
| 
|-
| [[സവിത അംബേദ്കർ]]
| [[പ്രമാണം:Dr. Savita Ambedkar.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1909-01-27
| 2003-05-29
| [[മുംബൈ]]
| [[മുംബൈ]]
| [[:d:Q48645361|Q48645361]]
| 
|-
| ''[[:d:Q48975802|നബകുമാർ ബാസു]]''
| [[പ്രമാണം:Nabakumar Basu - Kolkata 2015-10-10 5134.JPG|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1949-12-10
| 
| 
| 
| [[:d:Q48975802|Q48975802]]
| 
|-
| [[അശോക് ലക്ഷ്മൺറാവു കുക്കാഡെ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q61054384|Q61054384]]
| 
|-
| [[മാമൻ ചാണ്ടി|മാമ്മൻ ചാണ്ടി]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q61478244|Q61478244]]
| 
|-
| [[അളക കേശവ് ദേശ്പാണ്ഡെ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q61686207|Q61686207]]
| 
|-
| ''[[:d:Q61823039|സുമന്ത് മേത്ത]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1877-07-01
| 1968-12-15
| [[സൂരത്]]
| 
| [[:d:Q61823039|Q61823039]]
| 
|-
| ''[[:d:Q61945548|കാസി പിച്ച്ചായ്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q61945548|Q61945548]]
| 
|-
| ''[[:d:Q63430821|ബിജോയ് മൊണ്ടാൽ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1924-12-01
| 
| ''[[:d:Q16251190|Andharthaul]]''
| 
| [[:d:Q63430821|Q63430821]]
| 
|-
| ''[[:d:Q64006847|Jayanta Kumar Roy]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1968-02-13
| 
| ''[[:d:Q15241808|Lataguri]]''
| 
| [[:d:Q64006847|Q64006847]]
| 
|-
| ''[[:d:Q64148463|Sayantan Banerjee]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q64148463|Q64148463]]
| 
|-
| ''[[:d:Q64438206|Inder Anand]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം]]
| [[:d:Q64438206|Q64438206]]
| 
|-
| ''[[:d:Q64509748|സ്വരൂപ് സർക്കാർ]]''
| [[പ്രമാണം:Swarup Sarkar (স্বরূপ সরকার).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1953
| 
| 
| 
| [[:d:Q64509748|Q64509748]]
| 
|-
| ''[[:d:Q64840916|സഞ്ജയ് സത്പതി]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q64840916|Q64840916]]
| 
|-
| ''[[:d:Q64859106|Nikhil Kumar Banerjee]]''
| 
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1949
| 2017
| 
| 
| [[:d:Q64859106|Q64859106]]
| 
|-
| [[ഷിംന അസീസ്]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[കേരളം]]
| 
| [[:d:Q65321596|Q65321596]]
| 
|-
| [[കെ. ഹേമലത]]
| [[പ്രമാണം:K Hemalata at Workers’ Mahapadav in 2017.png|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| ''[[:d:Q61434|നെല്ലൂർ]]''
| 
| [[:d:Q66022787|Q66022787]]
| 
|-
| ''[[:d:Q66499274|Abul Hasnat]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1955
| 2019-06-11
| 
| 
| [[:d:Q66499274|Q66499274]]
| 
|-
| [[നത ഹുസൈൻ]]
| [[പ്രമാണം:Netha Hussain-070A3987.jpg|center|128px]]
| ഒരു ഇന്ത്യൻ-സ്വീഡിഷ് മെഡിക്കൽ ഡോക്ടറും ക്ലിനിക്കൽ ന്യൂറോ സയന്റിസ്റ്റും ബ്ലോഗറും വിക്കിപീഡിയനും ഗവേഷകയും
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1990-06-11
| 
| [[കേരളം]]
| 
| [[:d:Q66580063|Q66580063]]
| 
|-
| ''[[:d:Q66725242|Mortaza Hossain]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q66725242|Q66725242]]
| 
|-
| ''[[:d:Q67427117|Anupam Sen]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]
| 1925
| 2015-09-07
| 
| 
| [[:d:Q67427117|Q67427117]]
| 
|-
| ''[[:d:Q68225148|സോഹൻ ലാൽ ഭാട്ടിയ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1891
| 1981-07-16
| [[അമൃത്‌സർ]]
| [[ഇന്ത്യ]]
| [[:d:Q68225148|Q68225148]]
| 
|-
| ''[[:d:Q97206596|Abraham George Thomas]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q97206596|Q97206596]]
| 
|-
| ''[[:d:Q97247074|Banbihari Mukhopadhyay]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1885
| 1965-07-05
| ''[[:d:Q1653485|Garalgachha]]''
| 
| [[:d:Q97247074|Q97247074]]
| 
|-
| ''[[:d:Q97666703|Pashupati Bhattacharya]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1891-11-15
| 1978-01-27
| 
| 
| [[:d:Q97666703|Q97666703]]
| 
|-
| ''[[:d:Q97681815|Guduru Gopal Rao]]''
| [[പ്രമാണം:Guduru Gopal Rao.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1954
| 
| [[കട്ടക്]]
| 
| [[:d:Q97681815|Q97681815]]
| 
|-
| [[രതിൻ ദത്ത]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1931
| 2020-01-27
| ''[[:d:Q2308247|Mangaldoi]]''
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| [[:d:Q83841843|Q83841843]]
| 
|-
| ''[[:d:Q84496211|രാജേന്ദ്ര പ്രകാശ് സിംഗ്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1945
| 2020-02-05
| 
| 
| [[:d:Q84496211|Q84496211]]
| 
|-
| ''[[:d:Q84562100|ബോമിറെഡ്ഡി സുന്ദര രാമി റെഡ്ഡി]]''
| [[പ്രമാണം:Dr.SundraRamiReddy.png|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1935-10-17
| 2020-02-06
| 
| 
| [[:d:Q84562100|Q84562100]]
| 
|-
| [[സുശോവൻ ബാനർജി]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q86085021|Q86085021]]
| 
|-
| [[ദിഗംബർ ബെഹെറ|ദിഗാംബർ ബെഹെര]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q86085705|Q86085705]]
| 
|-
| ''[[:d:Q69356075|തേജസ്വിനി മനോഗ്ന]]''
| [[പ്രമാണം:Tejaswini Manogna - Miss Diva 2017 contestants at Yamaha music video launch (cropped).jpg|center|128px]]
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടറും മോഡലും
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1994-05-19
| 
| [[ഹൈദരാബാദ്]]
| 
| [[:d:Q69356075|Q69356075]]
| 
|-
| ''[[:d:Q69932454|K. Rajender Reddy]]''
| 
| 
| [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1949
| 
| 
| 
| [[:d:Q69932454|Q69932454]]
| 
|-
| ''[[:d:Q72146155|ഗോർധന്ദാസ് ഭഗവന്ദാസ് നരോട്ടംദാസ്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1887
| 1975
| 
| 
| [[:d:Q72146155|Q72146155]]
| 
|-
| ''[[:d:Q72753935|പരംദീപ് സിംഗ്]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q72753935|Q72753935]]
| 
|-
| [[എം.സി. അൽബുക്കർക്ക്]]
| [[പ്രമാണം:MCAlbuquerqueColchester1918.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[ഗോവ]]
| 
| [[:d:Q76349299|Q76349299]]
| 
|-
| ''[[:d:Q81780908|Subas Chandra Rout]]''
| [[പ്രമാണം:Subas Chandra Rout 02.JPG|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1944-07-29
| 2026-03-10
| [[ഭുവനേശ്വർ]]
| 
| [[:d:Q81780908|Q81780908]]
| 
|-
| ''[[:d:Q82023862|അംബ്രിഷ് വിജയകർ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1980
| 
| 
| 
| [[:d:Q82023862|Q82023862]]
| 
|-
| [[ശാന്തി റോയ്]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q83685218|Q83685218]]
| 
|-
| ''[[:d:Q88058242|Kamala Dhall]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q88058242|Q88058242]]
| 
|-
| ''[[:d:Q88867162|Mrinmoy Das]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1997-05-01
| 
| 
| 
| [[:d:Q88867162|Q88867162]]
| 
|-
| ''[[:d:Q89018323|Bindu Kulshreshtha]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q89018323|Q89018323]]
| 
|-
| ''[[:d:Q89745295|Umesh Kapil]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q89745295|Q89745295]]
| 
|-
| ''[[:d:Q91294983|Aakash Pandita]]''
| 
| ഗവേഷകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q91294983|Q91294983]]
| 
|-
| ''[[:d:Q92761911|Prerna S Sharma]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1988-05-21
| 
| [[മുംബൈ]]
| 
| [[:d:Q92761911|Q92761911]]
| 
|-
| ''[[:d:Q94503372|അനിത ഭരദ്വാജ്]]''
| [[പ്രമാണം:Anita Bharadwaj (cropped).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q94503372|Q94503372]]
| 
|-
| [[സുജാത മോഹൻ (ഡോക്ടർ)|സുജാത മോഹൻ]]
| [[പ്രമാണം:Dr Sujatha Mohan (cropped).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 20th century
| 
| 
| 
| [[:d:Q95099143|Q95099143]]
| 
|-
| ''[[:d:Q95220255|സതീഷ് നല്ലം]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q95220255|Q95220255]]
| 
|-
| [[രവി കണ്ണൻ ആർ]]
| [[പ്രമാണം:Ravi Kannan R Padma cropped.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q98907700|Q98907700]]
| 
|-
| ''[[:d:Q99472554|Dhiman Barua]]''
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1920-10-19
| 2020-09-19
| [[യംഗോൺ]]
| 
| [[:d:Q99472554|Q99472554]]
| 
|-
| ''[[:d:Q99927321|Pallavi Maharathi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q99927321|Q99927321]]
| 
|-
| [[സുശീല അനിത ബാനർജി]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 1920-09
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| [[ലാഹോർ]]
| [[:d:Q100387268|Q100387268]]
| 
|-
| [[വിജയലക്ഷ്മി രമണൻ]]
| 
| ഇന്ത്യൻ ഭിഷഗ്വര, ആർമി ഓഫീസർ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1924
| 2020
| 
| 
| [[:d:Q100706299|Q100706299]]
| 
|-
| [[കെ.എം. ചാക്കോ]]
| 
| ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകൻ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1910-10-24
| 1983-04-10
| 
| 
| [[:d:Q101168707|Q101168707]]
| 
|-
| ''[[:d:Q102207701|Dinabandhu Sahoo]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q102207701|Q102207701]]
| 
|-
| [[ലക്ഷ്മീഭായി രാജ്വാദേ]]
| [[പ്രമാണം:Rani Lakshmibai Rajwade.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1887
| 1984
| 
| 
| [[:d:Q102434863|Q102434863]]
| 
|-
| ''[[:d:Q103151287|ఆమంచర్ల శేషాచలపతిరావు]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q103151287|Q103151287]]
| 
|-
| ''[[:d:Q105080301|Dilip Kumar Singh]]''
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ (b. 1926)
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1926-06-26
| 
| 
| 
| [[:d:Q105080301|Q105080301]]
| 
|-
| ''[[:d:Q105870899|కాళిదాసు వెంకటసుబ్బాశాస్త్రి]]''
| [[പ്രമാണം:Kalidasu Venkata Subbasastry.jpg|center|128px]]
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1883
| 1953
| 
| 
| [[:d:Q105870899|Q105870899]]
| 
|-
| ''[[:d:Q105948168|Jags Krishnan]]''
| [[പ്രമാണം:Jags Krishnan 1.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഓസ്ട്രേലിയ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1972-04-23
| 
| [[കോട്ടഗിരി]]
| 
| [[:d:Q105948168|Q105948168]]
| 
|-
| [[ദിവ്യ എസ്. അയ്യർ]]
| [[പ്രമാണം:Dr. Divya S. Iyer IAS - incumbent Pathanamthitta district magistrate.jpg|center|128px]]
| കേരളത്തിലെ ഐ.എ.എസ് ഉദ്യോഗസ്ഥ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1984-10-16
| 
| [[തിരുവനന്തപുരം]]
| 
| [[:d:Q105988314|Q105988314]]
| 
|-
| ''[[:d:Q106221509|Roopa Dhatt]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q106221509|Q106221509]]
| 
|-
| ''[[:d:Q106248428|Gauri Tendulkar]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[പൂണെ]]
| 
| [[:d:Q106248428|Q106248428]]
| 
|-
| ''[[:d:Q106734360|Rajendra Kapila]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 2021-04-28
| 
| [[ഡെൽഹി|ദില്ലി]]
| [[:d:Q106734360|Q106734360]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107222599|Ranoj Pegu]]''
| [[പ്രമാണം:Ranoj Pegu 1.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1962-02-12
| 
| 
| 
| [[:d:Q107222599|Q107222599]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107301280|Meharban Singh]]''
| [[പ്രമാണം:Dr. Meharban Singh (cropped).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1937
| 
| ''[[:d:Q2385925|presidencies and provinces of British India]]''
| 
| [[:d:Q107301280|Q107301280]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107387933|Goru Krishna Babu]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1959
| 
| ''[[:d:Q2352168|Jeypore]]''
| 
| [[:d:Q107387933|Q107387933]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107453532|Gella Venkata Satyanarayana Murty]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 
| 1959
| 
| 
| [[:d:Q107453532|Q107453532]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107610257|Ayyagari Mythili]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q107610257|Q107610257]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107647347|Malladi Umadevi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q107647347|Q107647347]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107647765|Vipperla Sujatha]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q107647765|Q107647765]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107648988|Vipperla Satyanarayana]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1937-12-15
| 2020-06-13
| 
| 
| [[:d:Q107648988|Q107648988]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107658445|Garuda Butchi Raju]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q107658445|Q107658445]]
| 
|-
| ''[[:d:Q108101243|Joyti Prokash Bose]]''
| 
| ഇന്ത്യൻ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1894
| 1968
| 
| 
| [[:d:Q108101243|Q108101243]]
| 
|-
| ''[[:d:Q108405658|Kumudshankar Roy]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1892-09-07
| 1950-10-24
| [[ധാക്ക|ഢാക്ക]]
| [[വെല്ലൂർ]]
| [[:d:Q108405658|Q108405658]]
| 
|-
| ''[[:d:Q108405711|Hemendranath Ghosh]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1890-11-16
| 1965-12-12
| ''[[:d:Q1429697|ചാന്ദ്പുർ ജില്ല]]''
| 
| [[:d:Q108405711|Q108405711]]
| 
|-
| ''[[:d:Q108754507|Balaraman Vijayayraghavan Neelamegam]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1953-11-12
| 2015-01-29
| 
| 
| [[:d:Q108754507|Q108754507]]
| 
|-
| ''[[:d:Q108888276|Beoncy Laishram]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| ''[[:d:Q1822188|ഇംഫാൽ വെസ്റ്റ് ജില്ല]]''
| 
| [[:d:Q108888276|Q108888276]]
| 
|-
| ''[[:d:Q110191163|Ashok Kumar Amrohi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1955-10-13
| 2021-04-27
| 
| [[ഗുഡ്‌ഗാവ്]]
| [[:d:Q110191163|Q110191163]]
| 
|-
| ''[[:d:Q110566464|Alulru Vijayalakshmi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q110566464|Q110566464]]
| 
|-
| ''[[:d:Q110581483|Dhaniram Baruah]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1972
| 
| 
| 
| [[:d:Q110581483|Q110581483]]
| 
|-
| ''[[:d:Q110597809|Dr. K. M. Saifullah]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1976-09-12
| 
| ''[[:d:Q1925191|Samastipur]]''
| 
| [[:d:Q110597809|Q110597809]]
| 
|-
| ''[[:d:Q110662406|Paul Harris Daniel]]''
| [[പ്രമാണം:Dr. Paul Harris Daniel JEG6621.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1910
| 2003
| 
| 
| [[:d:Q110662406|Q110662406]]
| 
|-
| ''[[:d:Q110771548|Bharath Shetty Y]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1971-09-08
| 
| [[മംഗളൂരു]]
| 
| [[:d:Q110771548|Q110771548]]
| 
|-
| ''[[:d:Q111334760|Narendra Prasad Misra]]''
| [[പ്രമാണം:Narendra Prasad Misra portrait.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1932-07-10
| 2021
| 
| 
| [[:d:Q111334760|Q111334760]]
| 
|-
| ''[[:d:Q111606292|Dasari Ramakrishna Prasad]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q111606292|Q111606292]]
| 
|-
| ''[[:d:Q115556299|Anshita Aggarwal]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q115556299|Q115556299]]
| 
|-
| ''[[:d:Q116516777|Bindu Menon]]''
| [[പ്രമാണം:Bindu Menon.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1970
| 
| 
| 
| [[:d:Q116516777|Q116516777]]
| 
|-
| ''[[:d:Q112119155|Ranjan Pai]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1972-11-11
| 
| 
| 
| [[:d:Q112119155|Q112119155]]
| 
|-
| ''[[:d:Q112971735|Gurpreet Kaur]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1990
| 
| [[പെഹോവ, ഹരിയാന]]
| 
| [[:d:Q112971735|Q112971735]]
| 
|-
| ''[[:d:Q113627276|Julião Menezes]]''
| [[പ്രമാണം:Memorial inducted names including Ram Manohar Lohia and Juliao Menezes.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1909-08-07
| 1980-07-02
| 
| 
| [[:d:Q113627276|Q113627276]]
| 
|-
| ''[[:d:Q113682272|Vivek Parameswara Sarma]]''
| 
| ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q113682272|Q113682272]]
| 
|-
| ''[[:d:Q121864614|Trinetra Haldar Gummaraju]]''
| [[പ്രമാണം:Trinetra At Bandstand.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1997-06-17
| 
| 
| 
| [[:d:Q121864614|Q121864614]]
| 
|-
| ''[[:d:Q121989274|Surajit Giri]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1977-07-04
| 
| 
| 
| [[:d:Q121989274|Q121989274]]
| 
|-
| ''[[:d:Q118115305|কালিদাস বৈদ্য]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 2010-10-25
| ''[[:d:Q609190|പിരോജ്പൂർ ജില്ല]]''
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| [[:d:Q118115305|Q118115305]]
| 
|-
| ''[[:d:Q118220150|Vijay Viswanathan]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[ചെന്നൈ]]
| 
| [[:d:Q118220150|Q118220150]]
| 
|-
| ''[[:d:Q118610627|Khrielie-ü Kire]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1918-01-12
| 2013-09-11
| 
| 
| [[:d:Q118610627|Q118610627]]
| 
|-
| ''[[:d:Q119727113|Edmond Fernandes]]''
| [[പ്രമാണം:Dr. Edmond after his address at the UN University in Japan.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1990-09-03
| 
| [[മംഗളൂരു]]
| 
| [[:d:Q119727113|Q119727113]]
| 
|-
| ''[[:d:Q121032307|Amrit K. Patnaik]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q121032307|Q121032307]]
| 
|-
| ''[[:d:Q122583797|Otilia Mascarenhas]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q122583797|Q122583797]]
| 
|-
| ''[[:d:Q122809349|Lalit Kumar Barua]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1890
| 1960
| ''[[:d:Q11938328|Nagaon]]''
| 
| [[:d:Q122809349|Q122809349]]
| 
|-
| ''[[:d:Q122853736|Prashant Madanmohan]]''
| [[പ്രമാണം:2023-09-28 22 16 04-Window.png|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1985-07-31
| 
| [[തഞ്ചാവൂർ]]
| 
| [[:d:Q122853736|Q122853736]]
| 
|-
| ''[[:d:Q122899983|Savitha Devi Yelamanchi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[വിശാഖപട്ടണം]]
| 
| [[:d:Q122899983|Q122899983]]
| 
|-
| ''[[:d:Q123113595|Sthabir Dasgupta]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1949-01-18
| 2023-09-05
| [[ജംഷഡ്പൂർ|ജംഷദ്‌പൂർ]]
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| [[:d:Q123113595|Q123113595]]
| 
|-
| ''[[:d:Q123122836|Subba Rao Bhavaraju]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]
| 1942
| 
| ''[[:d:Q1639492|രാജമന്ദ്രി]]''
| 
| [[:d:Q123122836|Q123122836]]
| 
|-
| ''[[:d:Q123123188|Satyavaraprasad Kadali]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1960-06-10
| 
| 
| 
| [[:d:Q123123188|Q123123188]]
| 
|-
| ''[[:d:Q123226038|Satyanarayana Gavarasana]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 2020
| 
| 
| [[:d:Q123226038|Q123226038]]
| 
|-
| ''[[:d:Q123335093|Raghvendra Sharma]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q123335093|Q123335093]]
| 
|-
| ''[[:d:Q123338244|Katayun Virkar]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1918-08-04
| 2011-07-28
| [[മുംബൈ]]
| 
| [[:d:Q123338244|Q123338244]]
| 
|-
| ''[[:d:Q123487647|Anjali Mukhopadhyay]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1931
| 1983-11-17
| ''[[:d:Q2036954|Ranaghat]]''
| 
| [[:d:Q123487647|Q123487647]]
| 
|-
| ''[[:d:Q123492569|Dr. Mohana Rao Patibandla]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1978-04-20
| 
| [[പ്രകാസം ജില്ല|പ്രകാശം ജില്ല]]
| 
| [[:d:Q123492569|Q123492569]]
| 
|-
| ''[[:d:Q123553817|Nayanjyoti Sarma]]''
| [[പ്രമാണം:Nayan Jyoti Sharma (cropped).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1993-06-03
| 
| 
| 
| [[:d:Q123553817|Q123553817]]
| 
|-
| ''[[:d:Q123691897|വസന്ത മുത്തുസ്വാമി]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1948-07-12
| 2023-02-21
| 
| 
| [[:d:Q123691897|Q123691897]]
| 
|-
| ''[[:d:Q125758743|Usha Desai]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q125758743|Q125758743]]
| 
|-
| ''[[:d:Q125824960|Jatindranath Ghosal]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]
| 1878-09-02
| 1968-04-25
| ''[[:d:Q712504|Baranagar]]''
| 
| [[:d:Q125824960|Q125824960]]
| 
|-
| ''[[:d:Q125885349|Naga Madhuri]]''
| [[പ്രമാണം:Dr Naga Madhuri 02.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q125885349|Q125885349]]
| 
|-
| ''[[:d:Q126010684|ఎరవెల్లి చంద్రశేఖర్‌రావు]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1961-02-12
| 
| ''[[:d:Q6943191|Mustabad mandal]]''
| 
| [[:d:Q126010684|Q126010684]]
| 
|-
| ''[[:d:Q124608485|Shyam Krishnasamy]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[ചെന്നൈ]]
| 
| [[:d:Q124608485|Q124608485]]
| 
|-
| ''[[:d:Q124610941|Aqsa Shaikh]]''
| [[പ്രമാണം:Aqsa Shaikh at Vax centres.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| ''[[:d:Q2724879|Islampura]]''
| 
| [[:d:Q124610941|Q124610941]]
| 
|-
| ''[[:d:Q124727043|Parvati Soren]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q124727043|Q124727043]]
| 
|-
| ''[[:d:Q124736989|Bijayalaxmi Biswal]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q124736989|Q124736989]]
| 
|-
| ''[[:d:Q124759868|Gannavarapu Varaha Narasimha Murthy]]''
| [[പ്രമാണം:డా. గన్నవరపు నరసింహమూర్తి.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]&lt;br/&gt;[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]
| 1951-07-16
| 
| ''[[:d:Q3426021|Srungavarapukota]]''
| 
| [[:d:Q124759868|Q124759868]]
| 
|-
| ''[[:d:Q124829884|Sesh Kamal Sunkara]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[വിശാഖപട്ടണം]]
| 
| [[:d:Q124829884|Q124829884]]
| 
|-
| ''[[:d:Q124967301|Praneeta Malipeddi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1996
| 
| [[ന്യൂ ഡെൽഹി]]
| 
| [[:d:Q124967301|Q124967301]]
| 
|-
| ''[[:d:Q124967365|Malipeddi Bhaskara Rao]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q124967365|Q124967365]]
| 
|-
| ''[[:d:Q124985179|Malipeddi Krishna Rao]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q124985179|Q124985179]]
| 
|-
| ''[[:d:Q125023325|Indubhushan Basu]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1892-12-18
| 1975-12-26
| 
| 
| [[:d:Q125023325|Q125023325]]
| 
|-
| ''[[:d:Q125029329|G. Ram Gopal Naik]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[ഗുണ്ടൂർ]]
| 
| [[:d:Q125029329|Q125029329]]
| 
|-
| ''[[:d:Q133835157|Kamal Kumar Mallik]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| No/unknown value
| No/unknown value
| 
| 
| [[:d:Q133835157|Q133835157]]
| 
|-
| ''[[:d:Q134358077|Narendranath Datta]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1884-09-21
| 1949-04-06
| ''[[:d:Q3347783|Muradnagar Upazila]]''
| [[കൊൽക്കത്ത]]
| [[:d:Q134358077|Q134358077]]
| 
|-
| ''[[:d:Q126364985|Kalyan Vaijinathrao Kale]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1963-07-19
| 
| [[ഔറംഗാബാദ്]]
| 
| [[:d:Q126364985|Q126364985]]
| 
|-
| ''[[:d:Q126365069|Kadiyam Kavya]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1980
| 
| 
| 
| [[:d:Q126365069|Q126365069]]
| 
|-
| ''[[:d:Q126365605|Sharmila Sarkar]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q126365605|Q126365605]]
| 
|-
| ''[[:d:Q126371681|Rani Srikumar]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q126371681|Q126371681]]
| 
|-
| ''[[:d:Q127424806|కొడాలి వీరయ్య]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1928-08-20
| 2000-12-12
| ''[[:d:Q13007149|Moparru]]''
| 
| [[:d:Q127424806|Q127424806]]
| 
|-
| ''[[:d:Q127691439|G. Vijaya Rama Rao]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1954-06-02
| 
| ''[[:d:Q65317725|Velair Mandal]]''
| 
| [[:d:Q127691439|Q127691439]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135935085|Rajib Kumar Sarmah]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q135935085|Q135935085]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135935634|Athira Sarasa]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[കൊല്ലം]]
| 
| [[:d:Q135935634|Q135935634]]
| 
|-
| ''[[:d:Q127745948|Nirmala Prabhavathy Moillakalva]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q127745948|Q127745948]]
| 
|-
| ''[[:d:Q129215269|P.D. Sinha]]''
| [[പ്രമാണം:Dr P.D. Sinha (cropped).jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 1992
| ''[[:d:Q7802954|Tilouthu]]''
| 
| [[:d:Q129215269|Q129215269]]
| 
|-
| ''[[:d:Q130229563|H. Girijamma]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 2021
| ''[[:d:Q1708108|Harihar]]''
| [[ദാവൺഗരെ]]
| [[:d:Q130229563|Q130229563]]
| 
|-
| ''[[:d:Q130235905|കെ എൻ പിഷാരടി]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1892-08-22
| 1972-06-08
| [[ചൊവ്വര]]
| [[ഇരിഞ്ഞാലക്കുട]]
| [[:d:Q130235905|Q130235905]]
| 
|-
| ''[[:d:Q130282828|Abhaya]]''
| [[പ്രമാണം:Protest against Kolkata rape-murder.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1993&lt;br/&gt;1992
| 2024-08-09
| No/unknown value
| [[ആർ. ജി. കാർ മെഡിക്കൽ കോളേജ് ആന്റ് ഹോസ്പിറ്റൽ]]
| [[:d:Q130282828|Q130282828]]
| 
|-
| ''[[:d:Q130989476|Nalini Parthasarathi]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q130989476|Q130989476]]
| 
|-
| ''[[:d:Q131125923|Dr. Syed Ashique Hussain]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1917
| 1980-04-07
| ''[[:d:Q100093|ഷൈഖ് പുര ജില്ല]]''
| ''[[:d:Q100093|ഷൈഖ് പുര ജില്ല]]''
| [[:d:Q131125923|Q131125923]]
| 
|-
| ''[[:d:Q131308670|Abdul Jaleel Faridi]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1913
| 1974-05-19
| 
| 
| [[:d:Q131308670|Q131308670]]
| 
|-
| ''[[:d:Q131342365|B. D. Chaurasia]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1937-10-01
| 1985-05-05
| ''[[:d:Q712625|Barigarh]]''
| 
| [[:d:Q131342365|Q131342365]]
| 
|-
| ''[[:d:Q131584064|Sundaram Krishnamurthy]]''
| 
| 
| [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]&lt;br/&gt;[[ഇന്ത്യ]]
| 1919-09-12
| 2010-07-02
| 
| 
| [[:d:Q131584064|Q131584064]]
| 
|-
| [[സുചിത്ര എല്ല]]
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1963
| 
| ''[[:d:Q1557417|തിരുട്ടണി]]''
| 
| [[:d:Q131912917|Q131912917]]
| 
|-
| ''[[:d:Q131924124|G. Nachiar]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1940-09-15
| 
| ''[[:d:Q16311342|Vadamalapuram]]''
| 
| [[:d:Q131924124|Q131924124]]
| 
|-
| ''[[:d:Q132130716|प्रेमा धनराज]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1950-06-30
| 
| [[ബെംഗളൂരു]]
| 
| [[:d:Q132130716|Q132130716]]
| 
|-
| ''[[:d:Q133307845|Harinath Mukherjee]]''
| [[പ്രമാണം:Harinath Mukherjee.png|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1953-11-15
| 
| 
| 
| [[:d:Q133307845|Q133307845]]
| 
|-
| ''[[:d:Q134485163|Mohammed Idrees Habban]]''
| [[പ്രമാണം:Habibul Ummat Hazrat Moulana Dr Hakeem Mohammed Idrees Habban Raheemi.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| ''[[:d:Q766888|Charthaval]]''
| [[ബെംഗളൂരു]]
| [[:d:Q134485163|Q134485163]]
| 
|-
| ''[[:d:Q134561917|Kolli S. Chalam]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q134561917|Q134561917]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135006390|డా. మానిక్యమ్మ]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q135006390|Q135006390]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135045436|G Nachiyar]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1940-09-15
| 
| [[തമിഴ്‌നാട്]]
| 
| [[:d:Q135045436|Q135045436]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135087245|డా. మంజుల అనంతకృష్ణన్ (AICTE సభ్యురాలు, విద్యావేత్త)]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q135087245|Q135087245]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135184523|சுதா சேஷய்யன்]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1961-09-25
| 
| 
| 
| [[:d:Q135184523|Q135184523]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135273140|தி. சா. ராஜு]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1926-08-15
| 
| ''[[:d:Q23737657|Thillaisthanam Gram Panchayat]]''&lt;br/&gt;[[തഞ്ചാവൂർ ജില്ല]]
| 
| [[:d:Q135273140|Q135273140]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135422663|Girish Tiwari]]''
| [[പ്രമാണം:Dr Girish Tiwari.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q135422663|Q135422663]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135450466|Shruti Hegde]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| [[ഹുബ്ലി]]
| 
| [[:d:Q135450466|Q135450466]]
| 
|-
| ''[[:d:Q136337365|Ankita Dave]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1987-06-22
| 
| [[മുംബൈ]]
| 
| [[:d:Q136337365|Q136337365]]
| 
|-
| ''[[:d:Q136358953|Ali Mohammad Jan]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1914-09-03
| 1988-10-31
| [[ശ്രീനഗർ]]
| 
| [[:d:Q136358953|Q136358953]]
| 
|-
| ''[[:d:Q136514490|Dr. Niket Patel]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1989-12-27
| 
| [[ആനന്ദ്, ഗുജറാത്ത്]]
| 
| [[:d:Q136514490|Q136514490]]
| 
|-
| ''[[:d:Q136905080|Dr. Arpit Chopra Jain]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1980-07-23
| 
| ''[[:d:Q113485010|ഖൈരഗഡ്-ചുയിഖദൻ-ഗണ്ഡായി ജില്ല]]''
| 
| [[:d:Q136905080|Q136905080]]
| 
|-
| ''[[:d:Q137647684|Dorothy May Satur]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1902-05-28
| 1981-03-28
| 
| 
| [[:d:Q137647684|Q137647684]]
| 
|-
| ''[[:d:Q138750427|Shashikant Thacker]]''
| 
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 
| 
| 
| 
| [[:d:Q138750427|Q138750427]]
| 
|-
| ''[[:d:Q139071510|Abusha Bibi Marikar]]''
| [[പ്രമാണം:Dr. Abusha bibi markar.jpg|center|128px]]
| 
| [[ഇന്ത്യ]]
| 1912-01-22
| 1996-08-08
| 
| 
| [[:d:Q139071510|Q139071510]]
| 
|}
{{Wikidata list end}}</text>
      <sha1>8445ry4pvcc0dsp61vnhjaryd16wcgj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചാർളി വള്ളി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>539763</id>
    <revision>
      <id>4616522</id>
      <parentid>4600398</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T15:35:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616522</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2407" sha1="0ygy8i1g2x7c2sspjn23i8bg14bf7sf" xml:space="preserve">{{Speciesbox
|image = Dinheirinho.jpg
|genus = Pilea
|species = nummulariifolia
|authority = (Sw.) Wedd.
}}
[[ചിരസ്ഥായി|ബഹുവർഷിയായ]] ഒരു നിത്യഹരിത [[ഹെർബേഷ്യസ് സസ്യം|കുറ്റിച്ചെടിയാണ്]] '''ചാർളി വള്ളി''', {{ശാനാ|Pilea nummulariifolia}}. [[ഫ്ലോറിഡ]] ഉൾപ്പെടെ കരീബിയൻ തദ്ദേശവാസിയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=PINU&amp;mapType=nativity&amp;photoID=|title=Pilea nummulariifolia (Sw.) Weddell|website=PLANTS|access-date=2021-05-05|archive-date=2012-11-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20121108094719/http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=PINU&amp;mapType=nativity&amp;photoID=|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.gardening.eu/plants/Perennial-Plants/Pilea-nummulariifolia/1801/|title=Creeping charlie Pilea nummulariifolia|access-date=2021-05-05|archive-date=2016-03-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303231834/http://www.gardening.eu/plants/Perennial-Plants/Pilea-nummulariifolia/1801/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ഇത് വീടിനുള്ളിൽ തൂക്കുകലത്തിലടക്കം വളർത്താം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.britannica.com/eb/topic-142453/Creeping-Charlie|title=Creeping Charlie, or Pilea nummulariifolia, or Swedish Ivy (Pilea nummulariifolia)|website=Encyclopædia Britannica}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://ag.arizona.edu/pubs/garden/mg/indoor/baskets.html INDOOR PLANTS: PLANT LISTS] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160510041412/http://ag.arizona.edu/pubs/garden/mg/indoor/baskets.html |date=2016-05-10 }}, ''Arizona Master Gardener Manual''&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == 
* [https://davesgarden.com/guides/pf/go/69038/ കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ]
{{Taxonbar}}
* {{Commons-inline|Pilea nummulariifolia|''Pilea nummulariifolia''}}
* {{Wikispecies-inline|Pilea nummulariifolia|''Pilea nummulariifolia''}}

[[വർഗ്ഗം:കുറ്റിച്ചെടികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അലങ്കാരസസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പൈലിയ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]]</text>
      <sha1>0ygy8i1g2x7c2sspjn23i8bg14bf7sf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജാവേദ് അഗ്രേവാല</title>
    <ns>0</ns>
    <id>540463</id>
    <revision>
      <id>4616565</id>
      <parentid>4099571</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:10:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616565</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34053" sha1="nre9cotdf5mbxuda0s27isldaowj1dg" xml:space="preserve">{{Infobox scientist
| name              = ജാവേദ് അഗ്രേവാല
| image             = 
| alt               = 
| caption           = 
| birth_date        = {{Birth date and age|df=yes|1961|5|14}}
| birth_place       = [[ആഗ്ര]], [[ഉത്തർ പ്രദേശ്]], ഇന്ത്യ
| death_date        = 
| death_place       = 
| residence         = [[ചണ്ഡീഗഢ്]], [[Punjab, India|പഞ്ചാബ്]], ഇന്ത്യ
| nationality       = [[Indian nationality|ഇന്ത്യൻ]]
| fields            = {{ublist | [[Immunology]] }}
| workplaces        = {{ublist |[[Indian Institute of Technology Ropar]] | [[Institute of Microbial Technology]] | [[Royal Postgraduate Medical School]] | [[Trudeau Institute]] }}
| doctoral_advisor  = 
| doctoral_students = 
| known_for         = Studies on [[Tuberculosis]]
| awards            = {{ublist| 2005&amp;nbsp;[[Shanti Swarup Bhatnagar Prize]] | 2006&amp;nbsp;[[National Bioscience Award for Career Development|N-Bios Prize]] | New Idea Research Talent Award}}
}}
ഒരു ഇന്ത്യൻ രോഗപ്രതിരോധശാസ്ത്രജ്ഞനും ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജി റോപ്പറിലെ ഗവേഷണ ഡീനും [[ചണ്ഡീഗഢ്|ചണ്ഡിഗഡിലെ]] ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മൈക്രോബയൽ ടെക്നോളജിയിലെ ചീഫ് സയന്റിസ്റ്റും പ്രൊഫസറുമാണ് '''ജാവേദ് നെയ്ം അഗ്രേവാല''' (ജനനം: 14 മെയ് 1961). [[ക്ഷയം|ക്ഷയരോഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള]] ഗവേഷണത്തിന് പേരുകേട്ട അഗ്രേവാല മൂന്ന് പ്രമുഖ ഇന്ത്യൻ സയൻസ് അക്കാദമികളിൽ നിന്നും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഒരാളാണ്. അവ, നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്, ഇന്ത്യ, [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ സയൻസ് അക്കാദമി]], [[ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് (ബാംഗ്ളുർ)|ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്]] . [[കൗൺസിൽ ഓഫ് സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച്|സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച് കൗൺസിൽ]] എന്നിവയാണ്. 2005-ൽ മെഡിക്കൽ സയൻസസ് സംഭാവനകൾ ഉയർന്ന ഇന്ത്യൻ സയൻസ് അവാർഡുകളിൽ ഒന്നായ [[ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം|സയൻസ് ആൻഡ് ടെക്നോളജി ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം]] അദ്ദേഹത്തിനു ലഭിച്ചു. &lt;ref name=&quot;View Bhatnagar Awardees&quot;&gt;{{cite web | url=http://ssbprize.gov.in/Content/AwardeeList.aspx | title=View Bhatnagar Awardees | publisher=Shanti Swarup Bhatnagar Prize | date=2016 | access-date=12 November 2016}}&lt;/ref&gt;{{Refn|group=note|Long link – please select award year to see details}} ബയോടെക്നോളജി വകുപ്പിന്റെ കരിയർ വികസനത്തിനുള്ള ദേശീയ ബയോസയൻസ് അവാർഡും അദ്ദേഹം നേടിയിട്ടുണ്ട് .

== ജീവചരിത്രം ==
[[പ്രമാണം:Saranac_Lake_-_Trudeau_Lab.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|235x235ബിന്ദു| ട്രൂഡോ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ മുന്നോടിയായ സരാനക് ലബോറട്ടറി]]
[[ആഗ്ര|ആഗ്രയിൽ]] ജനിച്ച ജാവേദ് എൻ അഗ്രേവാല 1980 -ൽ ഡോ അംബേഡ്കർ സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്നു ബിരുദവും 1982 -ൽ ബിരുദാനന്തരബിരുദവും നേടി. 1986 ൽ സരോജിനി നായിഡു മെഡിക്കൽ കോളേജിൽ നിന്ന് പിഎച്ച്ഡിയും നേടി.&lt;ref name=&quot;215. Javed N Agrewala&quot;&gt;{{Cite web|url=http://indianmuslimlegends.blogspot.ae/2011/08/215-javed-n-agrewala.html|title=215. Javed N Agrewala|date=2017|publisher=Indian Muslim Legends}}&lt;/ref&gt; 1989 ൽ ചണ്ഡിഗഡിലെ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മൈക്രോബയൽ ടെക്നോളജിയിൽ ഒരു ഫാക്കൽറ്റി അംഗമായും ശാസ്ത്രജ്ഞനായും ചേർന്നു. അവിടെ നിന്ന് അദ്ദേഹം ജോലി ചെയ്യുകയും ചീഫ് സയന്റിസ്റ്റും പ്രൊഫസറുമായി സേവനമനുഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തു. &lt;ref name=&quot;Scientific Staff&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.imtech.res.in/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=101&amp;Itemid=157|title=Scientific Staff|date=2017|publisher=Institute of Microbial Technology}}&lt;/ref&gt; ഇതിനിടയിൽ, അദ്ദേഹം രണ്ടു തവണ ലീവെടുത്ത്, റോയൽ പോസ്റ്റ് ഗ്രാജുവേറ്റ് മെഡിക്കൽ സ്കൂൾ ഓഫ് ഹാമർസ്മിത്ത് ഹോസ്പിറ്റലിലും (1994–1996) പിന്നീട് ട്രൂഡോ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലും (2001–2002) പ്രവർത്തിച്ചു. &lt;ref name=&quot;Indian fellow&quot;&gt;{{Cite web|url=http://insaindia.res.in/disp.php|title=Indian fellow|date=2017|publisher=Indian National Science Academy}}&lt;/ref&gt; [കുറിപ്പ് 2] 2014 ൽ, കശ്മീർ സർവകലാശാലയുടെ വൈസ് ചാൻസലറാകാൻ സാധ്യതയുള്ള മൂന്ന് സ്ഥാനാർത്ഥികളിൽ അദ്ദേഹത്തെ ഹ്രസ്വ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു &lt;ref name=&quot;New Vice-Chancellor for University of Kashmir&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.earlytimes.in/newsdet.aspx?q=130451|title=New Vice-Chancellor for University of Kashmir|date=28 August 2014|publisher=Early Times}}&lt;/ref&gt; എന്നാൽ ഈ സ്ഥാനം ഒടുവിൽ ഖുർഷിദ് ഇക്ബാൽ ആൻഡ്രാബിക്ക് ലഭിച്ചു. &lt;ref name=&quot;Prof Andrabi appointed as new VC of Kashmir University&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.dnaindia.com/india/report-prof-andrabi-appointed-as-new-vc-of-kashmir-university-2027045|title=Prof Andrabi appointed as new VC of Kashmir University|date=17 October 2014|publisher=DNA India}}&lt;/ref&gt; ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജി റോപ്പറിൽ സെന്റർ ഫോർ ബയോമെഡിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗിന്റെ തലവനായ അദ്ദേഹം ഗവേഷണ ഡീനായി സേവനമനുഷ്ഠിക്കുന്നു. ''എ‌എം‌ടിയിൽ, അഗ്രുവാല ലാബിലെ'' ഒരു ലബോറട്ടറിയുടെ തലവനാണ് , അവിടെ സ്വയം സഹായിക്കുന്ന പെപ്റ്റൈഡ് വാക്സിനുകൾ, ഇമ്മ്യൂണോമോഡുലേഷൻ തെറാപ്പി &lt;ref name=&quot;Agrewala Lab&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sites.google.com/site/theagrewalalab/|title=Agrewala Lab|date=2017|publisher=Institute of Microbial Technology}}&lt;/ref&gt; എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന നിരവധി ഗവേഷകരെയും വിദ്യാർത്ഥികളെയും അദ്ദേഹം ഹോസ്റ്റുചെയ്യുന്നു. 

[[ചണ്ഡീഗഢ്|ചണ്ടിഗഡിലെ]] IMTECH Housing Sector 39-A ലാണ് അദ്ദേഹം താമസിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;NASI fellows&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.nasi.org.in/fellows.asp?RsFilter=A|title=NASI fellows|date=2017|publisher=National Academy of Sciences, India|archive-url=https://web.archive.org/web/20130726040729/http://www.nasi.org.in/fellows.asp?RsFilter=A|archive-date=26 July 2013}}&lt;/ref&gt;

== ലെഗസി ==
[[File:Tuberculosis_video.webm|ലഘുചിത്രം|Tuberculosis – a video explanation]]
അഗ്രവാലയുടെ രോഗപ്രതിരോധ ഗവേഷണം ഹോസ്റ്റ്-രോഗകാരി ഇടപെടലുകളെയും [[രോഗകാരി|രോഗകാരികൾക്കെതിരായ]] പ്രതിരോധത്തിൽ [[മാക്രൊഫേജ്|മാക്രോഫേജുകളും]] [[ടി-കോശം|ടി സെല്ലുകളും]] വഹിക്കുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ റോളുകളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. &lt;ref name=&quot;Faculty profile&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.imtech.res.in/index.php?option=com_chronocontact&amp;chronoformname=scientists&amp;task=detail&amp;cf_id=29&amp;filter=2|title=Faculty profile|date=2017|publisher=Institute of Microbial Technology}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സംഘം ''സെറുലോമൈസിൻ എ'', ഒരു [[:en:Pyridine|pyridine]]-derived [[:en:Broad-spectrum_antibiotic|broad-spectrum antibiotic]] അതിന്റെ പ്രതിരോധം തടയുന്ന പ്രവർത്തനം എന്നതെപ്പറ്റി നടത്തിയ  പഠനം നോസ്ട്രം ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽസ് 3 ദശലക്ഷം US$ അങ്ങിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;Indian fellow&quot;/&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഠനങ്ങൾ സിഡി 4 + ടി സെൽ മെമ്മറിയുടെ മൈഗ്രേറ്ററി സവിശേഷതകൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു, കോസ്റ്റിമുലേറ്ററി തന്മാത്രകൾ ഉപയോഗിച്ച് രോഗപ്രതിരോധ പ്രതികരണം നിയന്ത്രിക്കാനാകുമെന്ന് തെളിയിച്ചു. ഇൻട്രാ സെല്ലുലാർ പരാന്നഭോജികൾക്കെതിരായ പ്രതിരോധ കുത്തിവയ്പ്പ് പ്രക്രിയയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഘം വികസിപ്പിച്ചു. &lt;ref name=&quot;Brief Profile of the Awardee&quot;&gt;{{Cite web|url=http://ssbprize.gov.in/content/Detail.aspx?AID=382|title=Brief Profile of the Awardee|date=2017|publisher=Shanti Swarup Bhatnagar Prize}}&lt;/ref&gt; Th1, Th2 സെല്ലുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ധാരണയും അവയുടെ ദ്വിദിശ നിയന്ത്രണവും വിപുലീകരിക്കുന്നതിന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ സഹായിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;Handbook of Shanti Swarup Bhatnagar Prize Winners&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.csirhrdg.res.in/ssb.pdf|title=Handbook of Shanti Swarup Bhatnagar Prize Winners|access-date=29 March 2017|date=1999|publisher=Council of Scientific and Industrial Research|page=71|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304043957/http://www.csirhrdg.res.in/ssb.pdf|archive-date=4 March 2016}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിലവിലെ ഗവേഷണതല്പര്യങ്ങൾ ദുർഗന്ധവും പ്രതിരോധശക്തി ആൻഡ് ചികിത്സാ വശങ്ങൾ, കാര്യകാരണങ്ങളെ ഘടകങ്ങൾ, ഹോസ്റ്റ് സംരക്ഷിക്കുകയും ഒരേ സമയം ബാക്ടീരിയ താദാത്മ്യം ഡെഗ്മാസൈറ്റുകൾ പങ്ക് അണുബാധ നിന്ന് ക്ലിനിക്കൽ രോഗം ''എം ക്ഷയരോഗം'' പഥൊഗെനെസിസ് സജീവ ക്ഷയം വികസ്വര, സ്റ്റാറ്റസും മാക്രോഫേജുകളും എഫെക്റ്റർ ടി സെല്ലുകളും തമ്മിലുള്ള സിഗ്നൽ പ്രക്ഷേപണം എന്നിവ കേന്ദ്രമാക്കിയാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഠനങ്ങൾ നിരവധി ലേഖനങ്ങളിലൂടെ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് &lt;ref name=&quot;Javed Naim Agrewala on Loop&quot;&gt;{{Cite web|url=http://loop.frontiersin.org/people/89175/overview|title=Javed Naim Agrewala on Loop|date=2017|publisher=Loop}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Browse by Fellow&quot;&gt;{{Cite web|url=http://repository.ias.ac.in/view/fellows/Agrewala=3AJaved_Naim=3A=3A.html|title=Browse by Fellow|date=2017|publisher=Indian Academy of Sciences}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [കുറിപ്പ് 3] അവയിൽ പലതും ഗൂഗിൾ സ്കോളർ &lt;ref name=&quot;On Google Scholar&quot;&gt;{{Cite web|url=https://scholar.google.com/citations?user=1ho6AokAAAAJ&amp;hl=en|title=On Google Scholar|date=2017|publisher=Google Scholar|access-date=2021-05-11|archive-date=2021-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512150221/https://scholar.google.com/citations?user=1ho6AokAAAAJ&amp;hl=en|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;, റിസർച്ച് ഗേറ്റ് എന്നിവ പോലുള്ള ഓൺലൈൻ ലേഖന ശേഖരണങ്ങളാൽ പട്ടികപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;On ResearchGate&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Javed_Agrewala/publications|title=On ResearchGate|date=2017}}&lt;/ref&gt; കൂടാതെ, മറ്റുള്ളവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച പുസ്തകങ്ങൾക്ക് അദ്ദേഹം അധ്യായങ്ങൾ സംഭാവന ചെയ്തിട്ടുണ്ട് &lt;ref name=&quot;GuptaButcher2012&quot;&gt;{{Cite book|title=Lymphocyte Activation and Immune Regulation IX: Homeostasis and Lymphocyte Traffic|last=S. L. Swain|last2=J. N. Agrewala|last3=D. M. Brown|last4=E. Roman|date=6 December 2012|publisher=Springer Science &amp; Business Media|isbn=978-1-4615-0757-4|editor-last=Sudhir Gupta|pages=113–|chapter=Regulation of Memory CD4 T Cells: Generation, Localization and Persistence|editor-last2=Eugene Butcher|editor-last3=William E. Paul|chapter-url=https://books.google.com/books?id=2J3aBwAAQBAJ&amp;pg=PA113}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Vassallo2008&quot;&gt;{{Cite book|title=Polyphenols and Health: New and Recent Advances|last=M. A. Mir|last2=J. N. Agrewala|publisher=Nova Publishers|year=2008|isbn=978-1-60456-349-8|editor-last=Neville Vassallo|pages=245–|chapter=Dietary Polyphenols in Modulation of the Immune System|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dlnb1eHWQKwC&amp;pg=PA245}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതികൾ നിരവധി ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ അവലംബങ്ങൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;Kumar1994&quot;&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=3EBsAAAAMAAJ|title=Tropical diseases: molecular biology and control strategies|last=Sushil Kumar|publisher=Publications &amp; Information Directorate|year=1994}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=J2lQAQAAIAAJ|title=Indian Journal of Medical Research|publisher=Indian Council of Medical Research.|year=1986}}&lt;/ref&gt;

ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഓഫ് ഇന്നൊവേഷൻ, ഇൻഡസ്ട്രി, സയൻസ്, റിസർച്ച്- സ്പോൺസേർഡ് പ്രോജക്റ്റ്, ''നോവൽ വാക്സിൻ ഡെലിവറി സിസ്റ്റങ്ങൾ, കരുത്തുറ്റതും നിലനിൽക്കുന്നതുമായ ടി സെൽ മെമ്മറി പ്രതികരണങ്ങൾ: ക്ഷയരോഗം എഡെമിക് റീജിയൺസ് ഗ്രാന്റിൽ ബിസിജി വാക്സിനേഷന് പകരമായി'' എന്നിവയിലെല്ലാം 2012-16 കാലയളവിൽ ഓസ്‌ട്രേലിയ-ഇന്ത്യ സ്ട്രാറ്റജിക് റിസർച്ച് ഫണ്ടിന്റെ (AISRF) ഭാഗമായി അഗ്രേവാല പങ്കെടുത്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Find an Expert&quot;&gt;{{Cite web|url=http://findanexpert.unimelb.edu.au/display/extperson306085917947979155154470729239355164305|title=Find an Expert|date=2017|publisher=University of Melbourne}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹം സെനറ്റിന്റെ അംഗമായ ശാസ്ത്ര അക്കാദമി ആൻറ് ഇന്നൊവേറ്റീവ് റിസർച്ച് (AcSIR), ഒരു ദേശീയ ഇൻസ്റ്റിറ്റിയൂട്ട് ഗവേഷണ-അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഡോക്ടറൽ അല്ലെങ്കിൽ പോസ്റ്റ്-ഡോക്ടറൽ ഡിഗ്രി പ്രൊമോട്ട് &lt;ref name=&quot;Member of the Senate&quot;&gt;{{Cite web|url=http://acsir.res.in/wp-content/uploads/2014/02/MOM_8th_Meetings_Final_Signed.pdf|title=Member of the Senate|date=2013|publisher=Academy of Scientific and Innovative Research}}&lt;/ref&gt; കൂടാതെ ''&lt;a href=&quot;https://en.wikipedia.org/wiki/BMC_Immunology&quot; rel=&quot;mw:ExtLink&quot; title=&quot;BMC Immunology&quot; class=&quot;mw-redirect cx-link&quot; data-linkid=&quot;127&quot;&gt;BMC&lt;/a&gt; രോഗപ്രതിരോധശാസ്ത്രം'' ജേണലിന്റെ അനുബന്ധ എഡിറ്റർ ആണ്. &lt;ref name=&quot;Editorial Board BMC&quot;&gt;{{Cite web|url=https://bmcimmunol.biomedcentral.com/about/editorial-board|title=Editorial Board BMC|date=2017|publisher=BMC Immunology}}&lt;/ref&gt; ''PLoS One'' &lt;ref name=&quot;Editorial Board PLoS One&quot;&gt;{{Cite web|url=http://journals.plos.org/plosone/static/editorial-board|title=Editorial Board PLoS One|date=2017|publisher=PLoS One}}&lt;/ref&gt; എഡിറ്റോറിയൽ ബോർഡിൽ ഇരിക്കുന്ന അദ്ദേഹം ''ആന്റി-ഇൻഫെക്റ്റീവ് ഡ്രഗ് ഡിസ്കവറിയിലെ സമീപകാല പേറ്റന്റുകൾ'', ''അമിനോ ആസിഡുകൾ'', ''യൂറോപ്യൻ ജേണൽ ഓഫ് ഇമ്മ്യൂണോളജി'', ''ജേണൽ ഓഫ് ന്യൂറോ'' ഇമ്മ്യൂണോളജി, ''അണുബാധയും രോഗപ്രതിരോധവും'', ''ക്ലിനിക്കൽ, പരീക്ഷണാത്മക ഇമ്മ്യൂണോളജി'', ''ദി'' ജേണലുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ''ജേണൽ ഓഫ് പകർച്ചവ്യാധികൾ'', ''ജേണൽ ഓഫ് ബാക്ടീരിയോളജി'', ''ജേണൽ ഓഫ് പ്രോട്ടിയം റിസർച്ച്'', ''വാക്സിൻ (ജേണൽ)'', ''ബ്രെയിൻ, ബിഹേവിയർ,'' ഇമ്മ്യൂണിറ്റി, ''ജേണൽ ഓഫ് മെഡിക്കൽ മൈക്രോബയോളജി'', ''കാൻസർ ലെറ്ററുകൾ'', ''ഇന്റർനാഷണൽ ഇമ്മ്യൂണോഫാർമക്കോളജി'' '', എക്സ്പിരിമെന്റൽ പാരാസിറ്റോളജി'', ''കറന്റ് സയൻസ്'' എന്നിവ എഡിറ്റോറിയൽ ബോർഡ് അംഗം അല്ലെങ്കിൽ അവലോകകൻ. &lt;ref name=&quot;Indian fellow&quot;/&gt; &lt;ref name=&quot;Faculty profile&quot;/&gt; ഇന്തോ-ഹംഗേറിയൻ ഉഭയകക്ഷി പ്രോഗ്രാം, നെഹ്‌റു സയൻസ് പോസ്റ്റ്ഡോക്ടറൽ റിസർച്ച് ഫെലോഷിപ്പ്, [[കൗൺസിൽ ഓഫ് സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച്]] , ബയോടെക്നോളജി വകുപ്പിന്റെ ഇൻസ്പയർ പ്രോഗ്രാം എന്നിവയുടെ വിദഗ്ധ അംഗമായി അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിക്കുന്നു. [[ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം|ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നഗർ സമ്മാനത്തിന്റെ]] അവാർഡ് സെലക്ഷൻ കമ്മിറ്റിയിലും ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് പെട്രോളിയത്തിലെ സയന്റിസ്റ്റ് സെലക്ഷൻ കമ്മിറ്റിയിലും അംഗമാണ്.  [[നാഷണൽ ഇൻസ്ററിററ്യൂട്ട് ഫോർ ഇൻറർ ഡിസിപ്ളിനറി സയൻസ് അൻഡ് ടെക്നോളജി, തിരുവനന്തപുരം|നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഇന്റർ ഡിസിപ്ലിനറി സയൻസ് ആൻഡ് ടെക്നോളജിയും]] ബയോടെക് റിസർച്ച് സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യയും സംയുക്തമായി 2015 നവംബറിൽ സംഘടിപ്പിച്ച ബയോടെക്നോളജിയെക്കുറിച്ചുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര സമ്മേളനം  [[ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് (ബാംഗ്ളുർ)|ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് അക്കാദമിയുടെ]] 82-ാമത് വാർഷിക യോഗത്തിൽ ഉദ്ഘാടന പ്രഭാഷണം. [[ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് (ബാംഗ്ളുർ)|ശാസ്ത്രങ്ങൾ]] നവംബർ 2016-ൽ &lt;ref name=&quot;82nd Annual Meeting&quot;&gt;{{Cite web|url=https://iiserb.ac.in/ALL-UPLOAD/CURRENT_EVENT/Program_IAS_Annual_Meeting.pdf|title=82nd Annual Meeting|date=2016|publisher=Indian Academy of Sciences|archive-url=https://web.archive.org/web/20170330174354/https://iiserb.ac.in/ALL-UPLOAD/CURRENT_EVENT/Program_IAS_Annual_Meeting.pdf|archive-date=30 March 2017}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Session 1C – Inaugural Lecture&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.ias.ac.in/82ndAM2016/Speakers/Javed_Agrewala|title=Session 1C – Inaugural Lecture|date=2017|publisher=Indian Academy of Sciences}}&lt;/ref&gt; മാർച്ച് 2017 ൽ ബട്ടർഫ്ലൈ കാൻസർ കെയർ ഫൗണ്ടേഷൻ ''സിസ്റ്റംസ് ഓങ്കോളജി കോൺഫറൻസ്'' &lt;ref name=&quot;Systems Oncology conference&quot;&gt;{{Cite web|url=http://carciknow.org/oncology2017/wp-content/uploads/2017/02/Immuno-Oncology-Flyer.pdf|title=Systems Oncology conference|access-date=29 March 2017|date=2017|publisher=Butterfly Cancer Care Foundation|archive-url=https://web.archive.org/web/20170330083845/http://carciknow.org/oncology2017/wp-content/uploads/2017/02/Immuno-Oncology-Flyer.pdf|archive-date=30 March 2017}}&lt;/ref&gt;

== അവാർഡുകളും ബഹുമതികളും ==
ഒരു ബയോടെക്നോളജി വിദേശ അസോസിയേറ്റ് ഇമ്യുണോളജിസ്റ്റുകൾ അമേരിക്കൻ അസോസിയേഷന്റെ ബയോടെക്നോളജി വകുപ്പ് ഫെലോ ആയി&lt;ref name=&quot;Faculty profile&quot;/&gt; അഗ്രെവല തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു സയൻസ് നാഷണൽ അക്കാദമി, ഇന്ത്യ 2004 ൽ &lt;ref name=&quot;NASI Year Book 2015&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.nasi.org.in/Year%20Book%202015.pdf|title=NASI Year Book 2015|date=2017|publisher=National Academy of Sciences, India|archive-url=https://web.archive.org/web/20150806211716/http://www.nasi.org.in/Year%20Book%202015.pdf|archive-date=6 August 2015}}&lt;/ref&gt; സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച് കൗൺസിൽ അദ്ദേഹത്തിന് ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം, 2005-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഇന്ത്യൻ സയൻസ് അവാർഡ് ഒരു ബഹുമതി  അദ്ദേഹം ലഭിച്ച കരിയർ ഡെവലപ്മെന്റ് ദേശീയ ചുരുക്കം അവാർഡ് 2006 ൽ ബയോടെക്നോളജി വകുപ്പ് &lt;ref name=&quot;Awardees of National Bioscience Awards for Career Development&quot;&gt;{{Cite web|url=http://dbtindia.nic.in/wp-content/uploads/2014/03/list_of_bioscience_awardees.pdf|title=Awardees of National Bioscience Awards for Career Development|date=2017|publisher=Department of Biotechnology|access-date=2021-05-11|archive-date=2018-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20180304191331/http://dbtindia.nic.in/wp-content/uploads/2014/03/list_of_bioscience_awardees.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹം [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ സയൻസ് അക്കാദമി]] 2010 ലെ ഒരു തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഫെലോ ആയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;INSA Year Book 2016&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.insaindia.res.in/pdf/YearBook_2016.pdf|title=INSA Year Book 2016|access-date=29 March 2017|date=2017|publisher=Indian National Science Academy|archive-url=https://web.archive.org/web/20161104001952/http://www.insaindia.res.in/pdf/YearBook_2016.pdf|archive-date=4 November 2016}}&lt;/ref&gt; കൂടാതെ [[ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് (ബാംഗ്ളുർ)|സയൻസ് ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി]] 2015-ൽ &lt;ref name=&quot;Fellow profile&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.ias.ac.in/describe/fellow/Agrewala,_Dr_Javed_Naim|title=Fellow profile|date=2017|publisher=Indian Academy of Sciences}}&lt;/ref&gt; കൗൺസിൽ ഓഫ് സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ചിന്റെ ന്യൂ ഐഡിയ റിസർച്ച് ടാലന്റ് അവാർഡും അദ്ദേഹം നേടിയിട്ടുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;National Bioscienceawards for Career Development 2006&quot;&gt;{{Cite web|url=http://pib.nic.in/newsite/erelcontent.aspx?relid=25775|title=National Bioscienceawards for Career Development 2006|date=2006|publisher=Public Information Bureau}}&lt;/ref&gt;

== തിരഞ്ഞെടുത്ത ഗ്രന്ഥസൂചിക ==

=== പുസ്തക അധ്യായങ്ങൾ ===

* {{Cite book|title=Polyphenols and Health: New and Recent Advances|last=M. A. Mir|last2=J. N. Agrewala|publisher=Nova Publishers|year=2008|isbn=978-1-60456-349-8|editor-last=Neville Vassallo|pages=245–|chapter=Dietary Polyphenols in Modulation of the Immune System}}
* {{Cite book|title=Lymphocyte Activation and Immune Regulation IX: Homeostasis and Lymphocyte Traffic|last=S. L. Swain|last2=J. N. Agrewala|last3=D. M. Brown|last4=E. Roman|date=6 December 2012|publisher=Springer Science &amp; Business Media|isbn=978-1-4615-0757-4|editor-last=Sudhir Gupta|pages=113–|chapter=Regulation of Memory CD4 T Cells: Generation, Localization and Persistence|editor-last2=Eugene Butcher|editor-last3=William E. Paul}}

=== ലേഖനങ്ങൾ ===

* {{Cite journal|last=Nargis Khan|last2=Uthaman Gowthaman|last3=Susanta Pahari|last4=Javed N. Agrewala|title=Manipulation of Costimulatory Molecules by Intracellular Pathogens: Veni, Vidi, Vici!!|journal=PLOS Pathogens|date=2012|volume=8|issue=6|pages=e1002676|doi=10.1371/journal.ppat.1002676|pmc=3375268|pmid=22719245}}
* {{Cite journal|last=Shweta Jain|last2=Sathi Babu Chodisetti|last3=Javed N. Agrewala|title=CD40 Signaling Synergizes with TLR-2 in the BCR Independent Activation of Resting B Cells|journal=PLOS ONE|volume=6|issue=6|pages=e20651|date=2011|doi=10.1371/journal.pone.0020651|pmid=21674065|pmc=3107243|bibcode=2011PLoSO...620651J}}
* {{Cite journal|last=Uthaman Gowthaman|last2=Javed N. Agrewala|title=In Silico Tools for Predicting Peptides Binding to HLA-Class II Molecules: More Confusion than Conclusion|journal=J. Proteome Res.|date=2008|volume=7|issue=1|pages=154–163|doi=10.1021/pr070527b|pmid=18034454}}
* {{Cite journal|last=Susan L. Swain|journal=Immunological Reviews|pmid=16824113|doi=10.1111/j.0105-2896.2006.00388.x|pages=8–22|issue=1|volume=211|date=2006|title=CD4+ T-cell memory: generation and multi-faceted roles for CD4+ T cells in protective immunity to influenza|last2=Javed N. Agrewala|last9=Won-Ha Lee|last8=Cris Kamperschroer|last7=Stephen C. Jones|last6=Gail Huston|last5=Susanne Golech|last4=Dawn M. Jelley-Gibbs|last3=Deborah M. Brown|pmc=2266984}}
* {{Cite journal|last=Vasudeva Raghavendra|last2=Vinod Singh|last3=Shrinivas K. Kulkarni|last4=Javed N. Agrewala|title=Melatonin enhances Th2 cell mediated immune responses: Lack of sensitivity to reversal by naltrexone or benzodiazepine receptor antagonists|journal=Molecular and Cellular Biochemistry|date=2001|volume=221|issue=1|pages=57–62|doi=10.1023/A:1010968611716|pmid=11506187}}

=== പേറ്റന്റുകൾ ===

* {{Cite web|url=https://www.google.com/patents/US6783765|title=Process for the preparation of a vaccine for the treatment of tuberculosis and other intracellular infections diseases and the vaccine produced by the process|last=Javed Naim Agrewala|last2=Naresh Sharma|date=31 August 2004|id=US Patent US6783765 B2}}
* {{Cite web|url=https://www.google.com/patents/WO2007031832A3?cl=en&amp;dq=ininventor:%22Javed+Naim+Agrewala%22&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ved=0ahUKEwi6is-qnvvSAhVMfhoKHZMaAOUQ6AEIGzAA|title=Use of bipyridine compound 'caerulomycin a' derivatives and analogs thereof as immunosuppressive agents|last=Arvind Kumar Singla|last2=Javed Naim Agrewala|date=18 May 2007|id=US Patent WO2007031832 A3|last3=Rakesh Mulraj Vohra|last4=Jolly Ravinder Singh}}
* {{Cite web|url=https://www.google.com/patents/WO2012035558A3?cl=en&amp;dq=ininventor:%22Javed+Naim+Agrewala%22&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ved=0ahUKEwi6is-qnvvSAhVMfhoKHZMaAOUQ6AEIIjAB|title=A synthetic immunogen useful for generating long lasting immunity and protection against pathogens|last=Javed Naim Agrewala|last2=Uthaman Gowthaman|date=31 May 2012|id=US Patent WO2012035558 A3|last3=David Jackson|last4=Weiguang Zeng}}

== ഇതും കാണുക ==
{{Portal|India|Medicine}}
{{Div col|colwidth=30em}}
* [[Memory T cell]]
* [[Human leukocyte antigen]]
* [[Melatonin]]
* [[Homeostasis]]
{{div col end}}
== കുറിപ്പുകൾ==
{{Reflist|group=note|2}}

== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് ==

* {{Cite web|url=http://patents.justia.com/patent/9340622|title=Synthetic immunogen useful for generating long lasting immunity and protection against pathogens|last=Agrewala|first=Javed N.|last2=Gowthaman|first2=Uthaman|date=17 May 2016|website=full text|publisher=Justia Patents|last3=Jackson|first3=David|last4=Zeng|first4=Weiguang}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=xeGoBAAAQBAJ&amp;pg=PR19|title=Developing Costimulatory Molecules for Immunotherapy of Diseases|last=Manzoor Ahmad Mir|date=25 May 2015|publisher=Elsevier Science|isbn=978-0-12-802675-5|pages=19–}}
* {{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=oCANRScxp4M|title=Eureka with Javed Naim Agrewala|date=18 March 2016|website=[[YouTube]] video|publisher=Rajya Sabha TV}}
* {{Cite web|url=http://www.kcl.ac.uk/lsm/research/divisions/diiid/newsevents/eventrecords/2014/sep/DIIID-Seminar-Dr-Javed-N-Agrewala.aspx|title=Induction of the activation of innate and adaptive immunity by lipidated peptide vaccine: robust and enduring protective memory Th17 cells against Mycobacterium tuberculosis|date=30 September 2014|publisher=Kings College, London}}
* {{Cite web|url=https://vidwan.inflibnet.ac.in/profile/910|title=Dr. Javed Naim Agrewala|date=2017|publisher=Vidwan|page=Profile}}
{{SSBPST recipients in Medical Science}}
{{N-BIOS Laureates 1999–2009}}
{{Authority control}}
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1958-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>nre9cotdf5mbxuda0s27isldaowj1dg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടിവിഎസ് മോട്ടോർ കമ്പനി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>549094</id>
    <revision>
      <id>4616609</id>
      <parentid>3926605</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T04:07:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616609</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21672" sha1="alvw98zwq2a3lze9p0nr8csv3v3mk3m" xml:space="preserve">{{PU|TVS Motor Company}}
{{Infobox company
| name = TVS Motor Company Limited
| logo =
| logo_size = 250px
| logo_caption = 
| type = [[Public company|Public]]
| traded_as = {{ubl|{{BSE|532343}}|{{NSE|TVSMOTOR}}}}
| industry = [[Automotive industry|Automotive]]
| successor = 
| founded = {{Start date and age|1978}}
| founder = [[T. V. Sundaram Iyengar]]
| defunct = 
| hq_location_city = [[Chennai]], [[Tamil Nadu]]
| num_locations = 4 two wheeler and 1 three wheeler plants
| area_served = Worldwide
| key_people = {{unbulleted list|[[Venu Srinivasan]]{{small|&lt;br /&gt;(Chairman &amp; Managing Director)}}|Sudarshan Venu{{small|&lt;br /&gt;(Joint Managing Director)}}}}
| products = {{ubl |[[Two-wheeler]] |[[Three-wheeler]] |[[Automobile parts]] }}
| services = {{ubl |[[Service (motor vehicle)|Vehicle service]] }}
| revenue = {{decrease}} {{INRConvert|18901|c}} (2020)&lt;ref name=&quot;Financials&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.moneycontrol.com/india/stockpricequote/auto23wheelers/tvsmotorcompany/TVS|title=TVS Motor Company Ltd. Financial Statements |website=moneycontrol.com}}&lt;/ref&gt;
| operating_income = {{decrease}} {{INRConvert|1728|c}} (2020)&lt;ref name=&quot;Financials&quot;/&gt;
| net_income = {{decrease}} {{INRConvert|655|c}} (2020)&lt;ref name=&quot;Financials&quot;/&gt;
| assets = {{increase}} {{INRConvert|19280|c}} (2020)&lt;ref name=&quot;Financials&quot;/&gt;
| equity = {{increase}} {{INRConvert|3234|c}} (2020)&lt;ref name=&quot;Financials&quot;/&gt;
| num_employees = 5,133 (2020)&lt;ref name=&quot;Financials&quot;/&gt;
| parent = [[Sundaram - Clayton Limited]] (57.40%)
| divisions = 
| subsid = [[Norton Motorcycle Company]]
| website = {{url|https://www.tvsmotor.com/|tvsmotor.com}}
| footnotes = 
| location_country = [[India]]
}}ഇന്ത്യയിലെ [[ചെന്നൈ]] ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[മോട്ടോർ സൈക്കിൾ|മോട്ടോർ സൈക്കിളുകൾ]], [[സ്കൂട്ടർ|സ്കൂട്ടറുകൾ]], ത്രീ വീലറുകൾ എന്നിവ നിർമ്മിക്കുന്ന ഒരു [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ ബഹുരാഷ്ട്ര]] കമ്പനിയാണ് '''ടിവിഎസ് മോട്ടോർ കമ്പനി (ടിവിഎസ്).''' 2018–19 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ ₹ 20,000 കോടി വരുമാനം ഉള്ള ഇത് ഇന്ത്യയിലെ മൂന്നാമത്തെ വലിയ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ കമ്പനിയാണ്. കമ്പനിയുടെ വാർഷിക വിൽപ്പന 3 ദശലക്ഷം യൂണിറ്റും വാർഷിക ശേഷി 4 ദശലക്ഷത്തിലധികം വാഹനങ്ങളുമാണ്. 60 ൽ അധികം രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് ഇരുചക്ര വാഹനങ്ങൾ കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്ന ടിവി‌എസ് മോട്ടോർ കമ്പനി, ഇരുചക്ര വാഹന കയറ്റുമതിയുടെ കാര്യത്തിൽ ഇന്ത്യയിൽ രണ്ടാം സ്ഥാനത്തുള്ള കമ്പനിയാണ്.

വലുപ്പവും വിറ്റുവരവും കണക്കിലെടുത്താൽ ടിവിഎസ് ഗ്രൂപ്പിലെ ഏറ്റവും വലിയ കമ്പനിയാണ് ടിവിഎസ് മോട്ടോർ കമ്പനി ലിമിറ്റഡ് (ടിവിഎസ് മോട്ടോർ).

== ചരിത്രം ==
ടിവി സുന്ദരം അയ്യങ്കാർ 1911 ൽ മധുരയിലെ ആദ്യത്തെ ബസ് സർവീസ് ആരംഭിക്കുകയും, സതേൺ റോഡ്‌വേസ് എന്ന പേരിൽ ട്രക്കുകളും ബസുകളും അടങ്ങിയ ടിവിഎസ് എന്ന കമ്പനി സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

; ആദ്യകാല ചരിത്രം

യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലെ ക്ലേട്ടൺ ദേവാന്ദ്രെ ഹോൾഡിംഗ്സുമായി സഹകരിച്ച് 1962 ൽ സുന്ദരം ക്ലേട്ടൺ സ്ഥാപിതമായി. ഇത് ബ്രേക്കുകൾ, എക്‌സ്‌ഹോസ്റ്റുകൾ, കംപ്രസ്സറുകൾ, മറ്റ് നിരവധി ഓട്ടോമോട്ടീവ് ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവ നിർമ്മിച്ചു. പുതിയ ഡിവിഷന്റെ ഭാഗമായി മോപ്പെഡുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിനായി കമ്പനി 1976 ൽ ഹൊസൂരിൽ ഒരു പ്ലാന്റ് സ്ഥാപിച്ചു. 1980 ൽ ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ രണ്ട് സീറ്റർ മോപ്പെഡ് ടിവിഎസ് 50 ഇന്ത്യയിലെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഹൊസൂരിലെ ഫാക്ടറിയിൽ നിന്ന് പുറത്തിറക്കി. ജാപ്പനീസ് ഓട്ടോ ഭീമനായ സുസുക്കി ലിമിറ്റഡുമായുള്ള സാങ്കേതിക സഹകരണം, 1987 ൽ സുന്ദരം ക്ലേട്ടൺ ലിമിറ്റഡും സുസുക്കി മോട്ടോർ കോർപ്പറേഷനും ചേർന്നുള്ള സംയുക്ത സംരംഭം തുടങ്ങുന്നതിന് കാരണമായി. മോട്ടോർസൈക്കിളുകളുടെ വാണിജ്യ ഉൽ‌പാദനം 1989 ൽ ആരംഭിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.moneycontrol.com/company-facts/sundaram-clayton/history/SC|title=Sundaram Clayton Company History|access-date=28 September 2010|date=1 January 2005|publisher=Moneycontrol}}&lt;/ref&gt;

; സുസുക്കി ബന്ധം

ഇന്ത്യൻ വിപണിയിൽ പ്രത്യേകമായി ഇരുചക്രവാഹനങ്ങൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുന്നതിനും നിർമ്മിക്കുന്നതിനുമുള്ള സാങ്കേതിക കൈമാറ്റം ലക്ഷ്യമിട്ട് ടിവിഎസും സുസുക്കിയും സഹകരിച്ചു. ടിവിഎസ്-സുസുക്കി എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്ത കമ്പനി സുസുക്കി സുപ്ര, സുസുക്കി സമുറായ്, സുസുക്കി ഷോഗൺ, സുസുക്കി ഷാവോലിൻ തുടങ്ങി നിരവധി മോഡലുകൾ പുറത്തിറക്കി. 2001 ൽ, സുസുക്കിയുമായി വേർപിരിഞ്ഞ ശേഷം കമ്പനിയുടെ പേര് ടിവിഎസ് മോട്ടോർ എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്തു. 30 മാസത്തെ [[മൊറട്ടോറിയം]] കാലയളവിൽ തതുല്യ ഇരുചക്രവാഹനങ്ങളുമായി ഇന്ത്യൻ വിപണിയിൽ പ്രവേശിക്കില്ലെന്ന് സുസുക്കിയുമായി കരാറൂണ്ടായിരുന്നു.

; സമീപകാലം

[[പ്രമാണം:Apacherr310c.jpg|ലഘുചിത്രം| ടിവിഎസ് അപ്പാച്ചെ ആർആർ 310 അവരുടെ ഏറ്റവും പുതിയ 310 സിസി മോട്ടോർസൈക്കിളാണ്]]
[[പ്രമാണം:TVS_Scooty_Streak.jpg|ലഘുചിത്രം| ടിവി‌എസ് സ്കൂട്ടി സ്ട്രീക്ക് - സ്കൂട്ടി സീരീസിലെ നിർത്തലാക്കിയ സ്കൂട്ടറുകളിൽ ഒന്ന്]]
[[പ്രമാണം:TVS_tuktuk_in_Chennai.jpg|ലഘുചിത്രം| ത്രീ വീലർ വിഭാഗത്തിലും ടിവിഎസ് മത്സരിക്കുന്നു]]
സമീപകാല ലോഞ്ചുകളിൽ മുൻനിര മോഡലായ ടിവിഎസ് അപ്പാച്ചെ ആർആർ 310, ടിവിഎസ് അപ്പാച്ചെ ആർടിആർ 200, ടിവിഎസ് വിക്ടർ, ടിവിഎസ് എക്സ്എൽ 100 എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ജെഡി പവർ ഏഷ്യ പസഫിക് അവാർഡ് 2016 ൽ ടി‌വി‌എസ് 4 അവാർഡുകളും ജെഡി പവർ ഏഷ്യ പസഫിക് അവാർഡ് 2015 ൽ 3 അവാർഡുകളും എൻ‌ഡി‌ടി‌വി കാർ &amp; ബൈക്ക് അവാർഡുകളിൽ (2014–15) ടൂ-വീലർ മാനുഫാക്ചറർ ഓഫ് ദ ഇയർ അവാർഡും നേടി.

2015 ന്റെ തുടക്കത്തിൽ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ദൈർഘ്യമേറിയതും അപകടകരവുമായ റാലിയായ ഡാകർ റാലിയിൽ പങ്കെടുക്കുന്ന ആദ്യത്തെ ഇന്ത്യൻ ഫാക്ടറി ടീമായി ടിവിഎസ് റേസിംഗ് മാറി. ടിവിഎസ് റേസിംഗ് ഫ്രഞ്ച് മോട്ടോർസൈക്കിൾ നിർമ്മാതാക്കളായ ഷെർകോയുമായി പങ്കാളിത്തത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ടീമിന് ഷെർകോ ടിവിഎസ് റാലി ഫാക്ടറി ടീം എന്ന് പേരിടുകയും ചെയ്തു. റെയ്ഡ് ഡി ഹിമാലയ, ശ്രീലങ്കയിൽ നടന്ന ഫോക്സ് ഹിൽ സൂപ്പർ ക്രോസ് എന്നിവയും ടിവിഎസ് റേസിംഗ് നേടി. റേസിംഗ് ചരിത്രത്തിന്റെ മൂന്ന് പതിറ്റാണ്ടിനിടയിൽ, ടിവിഎസ് റേസിംഗ് പങ്കെടുത്ത 90% മൽസരങ്ങളും നേടി.

2016 ഏപ്രിലിൽ ടിവിഎസ് ബിഎംഡബ്ല്യു മോട്ടോറാഡുമായി ചേർന്ന് വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ബിഎംഡബ്ല്യു ജി 310 ആർ നിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. 2018 ഡിസംബറിൽ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ നിർമ്മിക്കുന്ന ഹൊസൂർ പ്ലാന്റ് അതിന്റെ 50,000-ാമത് ജി 310 ആർ സീരീസ് യൂണിറ്റ് പുറത്തിറക്കി. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indiacarnews.com/news/tvs-rolls-out-50000-unit-of-the-bmw-g310r-and-g310-gs-30752/|title=TVS Rolls Out 50,000 Unit of The BMW G310R and G310 GS|access-date=2018-12-21|last=Sharma|first=Amit|date=13 December 2018|website=India Car News|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

2017 ഡിസംബർ 6 ന് ടിവിഎസ് അപ്പാച്ചെ ആർആർ 310 നോട്ടോർ സൈക്കിൾ ചെന്നൈയിൽ ഒരു പരിപാടിയിൽ അവതരിപ്പിച്ചു. ബി‌എം‌ഡബ്ല്യുവിനൊപ്പം ചേർന്ന് വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത 310 സിസി മോട്ടോർ‌സൈക്കിളിൽ ഡ്യുവൽ-ചാനൽ എ‌ബി‌എസ്, ഇ‌എഫ്‌ഐ, കെ‌വൈ‌ബി സസ്പെൻഷൻ കിറ്റുകൾ മുതലായവയുണ്ട്. അപ്പാച്ചെ ആർ‌ആർ 310 രൂപകൽപ്പന ചെയ്‌തിരിക്കുന്നത് പൂർണ്ണമായും ഇന്ത്യയിലാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.tvsapache.com/rr310/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-07-18 |archive-date=2021-02-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210223080904/https://www.tvsapache.com/rr310/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

2020 ഏപ്രിൽ 17 ന് ടിവിഎസ് മോട്ടോർ കമ്പനി നോർട്ടൺ മോട്ടോർസൈക്കിൾ കമ്പനിയെ ഏറ്റെടുത്തതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. ഹ്രസ്വകാലത്തേക്ക്, ഒരേ സ്റ്റാഫ് ഉപയോഗിച്ച് ഡോണിംഗ്ടൺ പാർക്കിൽ മോട്ടോർസൈക്കിളുകളുടെ ഉത്പാദനം അവർ തുടരും. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.motorcyclenews.com/news/norton-motorcycles/|title=Norton Motorcycles SOLD to Indian giant TVS for £16million|date=17 April 2020}}&lt;/ref&gt;

== ടിവിഎസ് മോട്ടോർ കമ്പനിയുടെ പ്രത്യേകതകൾ ==
100 സിസി മോട്ടോർസൈക്കിളിൽ ഒരു കാറ്റലറ്റിക് കൺവെർട്ടർ വിന്യസിച്ച ആദ്യ ഇന്ത്യൻ കമ്പനിയാണ് ടിവിഎസ്. കൂടാതെ തദ്ദേശീയമായി നാല് സ്ട്രോക്ക് മോട്ടോർസൈക്കിൾ നിർമ്മിച്ച ആദ്യ കമ്പനിയുമാണ് ഇത്. ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ 2 സീറ്റർ മോപ്പെഡ് - ടിവിഎസ് 50, ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യത്തെ ഡിജിറ്റൽ ഇഗ്നിഷൻ - ടിവിഎസ് ചാംപ്, ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യത്തെ സമ്പൂർണ്ണ തദ്ദേശീയ മോട്ടോർസൈക്കിൾ - വിക്ടർ, മോട്ടോർ സൈക്കിളിൽ എബിഎസ് ലോഞ്ച് ചെയ്ത ആദ്യത്തെ ഇന്ത്യൻ കമ്പനി - അപ്പാച്ചെ ആർടിആർ സീരീസ്, ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ആദ്യത്തെ ഡ്യുവൽ-ടോൺ എക്‌സ്‌ഹോസ്റ്റ് നോയ്‌സ് ടെക്‌നോളജി - ടോർമാക്‌സ്, അടുത്തിടെ പുറത്തിറക്കിയ ലോഞ്ച് - കോൾ അസിസ്റ്റൻസ്, നാവിഗേഷൻ മുതലായ സവിശേഷതകളുള്ള ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ബ്ലൂടൂത്ത് കണക്റ്റുചെയ്‌ത സ്‌കൂട്ടറാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്ന [[ടിവിഎസ് എൻടോർക്ക് 125|ടിവിഎസ് എൻ‌ടോർക്ക്]] എന്നിവ ടിവിഎസ് കമ്പനിയുടേതാണ്.

== നിലവിലെ മോഡലുകൾ ==

* [[ടിവിഎസ് എൻടോർക്ക് 125]]
* ടിവിഎസ് സ്കൂട്ടി
* ടിവിഎസ് ജുപ്പിറ്റർ
* ടിവിഎസ് വെഗോ
* അപ്പാച്ചെ ആർടിആർ സീരീസ്
* ടിവിഎസ് റാഡിയൻ
* ടിവിഎസ് സ്റ്റാർ സിറ്റി പ്ലസ്
* ടിവിഎസ് എക്സ്എൽ 100
* ടിവിഎസ് ഐക്യൂബ്

== അവാർഡുകളും അംഗീകാരങ്ങളും ==
ടിവിഎസ് മോട്ടോർ 2002 ൽ ഡെമിംഗ് ആപ്ലിക്കേഷൻ സമ്മാനം നേടി &lt;ref&gt;http://www.thehindubusinessline.com/2002/11/03/stories/2002110301380200.htm&lt;/ref&gt;

അതേ വർഷം, ടിവിഎസ് വിക്ടർ മോട്ടോർസൈക്കിളിനായി നടത്തിയ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ പേരിൽ [[ഭാരത സർക്കാർ]] സയൻസ് &amp; ടെക്നോളജി മന്ത്രാലയത്തിൽ നിന്ന് തദ്ദേശീയ സാങ്കേതികവിദ്യ വിജയകരമായി വാണിജ്യവത്ക്കരിച്ചതിനുള്ള ദേശീയ അവാർഡ് ടിവിഎസ് മോട്ടോർ നേടി.&lt;ref&gt;
{{Cite web|url=http://www.sundayobserver.lk/2003/08/03/fea18.html|title=Mitsubishi, sole agents for Valvoline car care products|access-date=2 August 2010|date=3 August 2003|publisher=Sunday Observer|archive-url=https://web.archive.org/web/20121011095627/http://www.sundayobserver.lk/2003/08/03/fea18.html|archive-date=11 October 2012}}&lt;/ref&gt; 2004 ൽ ടിവിഎസ് സ്കൂട്ടി പെപ്പ് ''ബിസിനസ് വേൾഡ്'' മാസികയിൽ നിന്നും [[അഹമ്മദാബാദ്|അഹമ്മദാബാദിലെ]] നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഡിസൈനിൽ നിന്നും 'ഔട്ട്സ്റ്റാന്റിങ് ഡിസൈൻ എക്സലൻസ് അവാർഡ്' നേടി.

ടോട്ടൽ പ്രൊഡക്ടിവിറ്റി മെയിന്റനൻസ് സമ്പ്രദായങ്ങൾ ഫലപ്രദമായി നടപ്പിലാക്കിയതിന്റെപേരിൽ 2008 ൽ ജപ്പാൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് പ്ലാന്റ് മെയിന്റനൻസ് ടിവിഎസ് മോട്ടോറിന് ടിപിഎം എക്സലൻസ് അവാർഡ് നൽകി.

കമ്പനിയുടെ ചെയർമാൻ വേണു ശ്രീനിവാസന് 2004 ൽ [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം|യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലെ]] വാർ‌വിക് സർവകലാശാല ഓണററി ഡോക്ടറേറ്റ് ഓഫ് സയൻസ് ബിരുദം നൽകി. 2010 ൽ ഇന്ത്യയിലെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ [[പത്മശ്രീ]] നൽകി ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു.&lt;ref&gt;
{{Cite web|url=http://www.thehindubusinessline.com/2010/01/26/stories/2010012652881900.htm|title=Padma Shri for Venu Srinivasan|date=25 January 2010|publisher=The Hindu BusinessLine|archive-url=https://web.archive.org/web/20100603213956/http://www.thehindubusinessline.com/2010/01/26/stories/2010012652881900.htm|archive-date=3 June 2010}}&lt;/ref&gt;

[[വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ]]യുടെ നൂതനമായ നടപ്പാക്കലിന്റെ പേരിൽ 2007 ൽ ഏറ്റവും നൂതനമായ നെറ്റ്വീവർ നടപ്പാക്കലിനുള്ള ഏസ് അവാർഡും, [[സാപ് (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ കമ്പനി)|എസ്എപി എജിയും]] കമ്പ്യൂട്ടർ എയ്ഡഡ് എഞ്ചിനീയറിംഗ് ടെക്നോളജീസിന്റെ സംയോജിത ഉപയോഗത്തിനുള്ള ടീം ടെക് 2007 എക്സലൻസും ടിവിഎസ് നേടി.

ടിവിഎസ് മോട്ടോർ കമ്പനി ആരംഭിച്ച ഹിമാലയൻ ഹൈസ്, ഇന്ത്യ ബുക്ക് ബുക്ക് ഓഫ് റെക്കോർഡിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, അനാം ഹാഷിം 110 സിസി സ്കൂട്ടറിൽ ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ മോട്ടോർ സ്ട്രെച്ചായ ഖാർദുങ് ലയിലേക്കുള്ള യാത്ര പൂർത്തിയാക്കുന്ന ആദ്യ വനിതയായി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/fasttrack/auto-news/2023/05/22/tvs-bikes-scooters-to-have-cameras-to-detect-rider-helmet.html|title=ടിവിഎസ് ബൈക്കിലും എഐ ക്യാമറ; ഹെൽമറ്റില്ലെങ്കിൽ മുന്നറിയിപ്പ്|access-date=2023-05-22|last=|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
{{reflist}}
== പുറം കണ്ണികൾ ==

* [http://tvsmotor.in ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111231045452/http://www.tvsmotor.in/ |date=2011-12-31 }}
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ബ്രാൻഡുകൾ]]</text>
      <sha1>alvw98zwq2a3lze9p0nr8csv3v3mk3m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജസീന്ത ഒകാൻസി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>558873</id>
    <revision>
      <id>4616562</id>
      <parentid>4614789</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T20:23:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616562</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10361" sha1="1mgm3gncnlpq2d0b7lqnfjm5kngh1di" xml:space="preserve">{{prettyurl|Jacinta Ocansey}}{{Infobox person
| name               = Heiress Jacinta
| image              = Heiress Jacinta at 3 Music Awards 22 7.jpg
| imagesize          = 
| alt                = 
| caption            = Portrait of Heiress Jacinta
| birth_name         = Jacinta Asi Ocansey
| birth_place        = Nigeria
| known for          = Comedy
| occupation         = Stand-up Comedian, TV &amp; Event personality, Actress, Singer
| education = [[Pentecost University College]]
| years_active        = 2015–present
| awards = Ghana Tertiary awards, 2016
}}
ഒരു [[നൈജീരിയ]]ൻ-[[ഘാന]] സ്റ്റാൻഡ്-അപ്പ് കോമഡിയനും ഗായികയും നടിയുമാണ് '''ജസീന്ത അസി ഒകാൻസി'''.&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.modernghana.com/entertainment/29261/my-daughter-i-have-made-you-a-professional.html|title=&quot;My daughter, I have made you a professional f**l, says the Lord&quot; – Comedienne|website=Modern Ghana|language=en|access-date=2019-11-01}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://yen.com.gh/123064-top-5-comedians-ghana.html|title=Clemento Suarez, DKB and 3 other comedians considered the best in Ghana|last=Kwame|first=Nana|date=2019-02-21|website=Yen.com.gh - Ghana news.|language=en|access-date=2019-11-01}}&lt;/ref&gt;  അവരെ &quot;ഘാനയുടെ ഒരേയൊരു ഹാസ്യതാരം&quot;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; എന്നും തർക്കമില്ലാത്ത &quot;ഘാന കോമഡിയുടെ രാജ്ഞി&quot; എന്നും വിളിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pulse.com.gh/entertainment/celebrities/queen-of-ghana-comedy-is-jacinta-the-most-underrated-comedienne-in-ghana/9fnwqxr|title=Is Jacinta the most underrated comedienne in Ghana?|date=2018-11-09|website=Entertainment|language=en-US|access-date=2019-11-01}}&lt;/ref&gt; ഘാന ടെർഷ്യറി അവാർഡുകൾ, 2016 ലെ ഏറ്റവും സ്വാധീനമുള്ള വിദ്യാർത്ഥി ഹാസ്യനടി, ഏറ്റവും ജനപ്രിയ വിദ്യാർത്ഥി, ഏറ്റവും രസകരമായ വിദ്യാർത്ഥി എന്നിവ അവർ നേടിയ ചില അവാർഡുകളാണ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.myjoyonline.com/entertainment/2018/january-23rd/stop-promoting-nudity-and-support-comedy-jacinta-urges-media.php|title=Stop promoting nudity and support comedy - Jacinta urges media|date=2018-01-23|website=www.myjoyonline.com|access-date=2019-11-01|archive-date=2019-11-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20191101065525/https://www.myjoyonline.com/entertainment/2018/january-23rd/stop-promoting-nudity-and-support-comedy-jacinta-urges-media.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.ghanastar.com/entertainment/comedy-was-the-last-thing-on-my-mind/|title=Comedy Was the Last Thing On My Mind|date=2017-05-28|website=The Ghana Star|language=en-US|access-date=2019-11-01}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.graphic.com.gh/entertainment/celebrity/comedy-was-the-last-thing-on-my-mind-heiress-jacinta.html|title=Comedy was the last thing on my mind - Heiress Jacinta|last=122108447901948|date=2017-05-25|website=Graphic Online|language=en-gb|access-date=2019-11-01}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.etvghana.com/ghanas-comedy-did-not-start-off-well-jacinta/|title=&quot;Ghana's comedy did not start off well&quot; – Jacinta|last=|first=|date=2018-06-20|website=ETV Ghana|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20211030110816/https://www.etvghana.com/ghanas-comedy-did-not-start-off-well-jacinta/|archive-date=2021-10-30|access-date=2019-11-01}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.atlfmonline.com/entertainment/27-e-news/6391-stop-promoting-nudity-and-support-comedy-jacinta-urges-media.html|title=Stop promoting nudity and support comedy - Jacinta urges media|last=|first=|date=|website=www.atlfmonline.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20191101082041/https://www.atlfmonline.com/entertainment/27-e-news/6391-stop-promoting-nudity-and-support-comedy-jacinta-urges-media.html|archive-date=2019-11-01|access-date=2019-11-01}}&lt;/ref&gt;
== ആദ്യകാലവർഷങ്ങളും വിദ്യാഭ്യാസവും ==
നൈജീരിയയിൽ അലക്‌സ് ദ്സാബാക്കു ഒകാൻസിയുടെയും യൂക്കറിയ ഒകാൻസിയുടെയും ഏക മകളായി ഒകാൻസി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; അവരുടെ പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം നൈജീരിയയിൽ ആയിരുന്നു. അവരുടെ വെസ്റ്റ് ആഫ്രിക്ക സീനിയർ സ്കൂൾ സർട്ടിഫിക്കറ്റ് പരീക്ഷ എഴുതുകയും NIIT യിൽ ഒരു കോഴ്സ് ചെയ്യുകയും ചെയ്ത ശേഷം, അവർ തന്റെ തൃതീയ വിദ്യാഭ്യാസത്തിനായി ഘാനയിലേക്ക് മാറി. ഘാനയിൽ, പെന്തക്കോസ്ത് യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജിൽ അവർ മാസ് കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻ പഠിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Comedy-was-the-last-thing-on-my-mind-Heiress-Jacinta-542124|title=Comedy was the last thing on my mind - Heiress Jacinta|website=www.ghanaweb.com|language=en|access-date=2019-11-01|archive-date=2019-11-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20191101065524/https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Comedy-was-the-last-thing-on-my-mind-Heiress-Jacinta-542124|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

== കരിയർ ==
ഒരു ഹാസ്യനടിയാകുമെന്ന് അവർ ഒരിക്കലും സ്വപ്നം കണ്ടിരുന്നില്ല. പക്ഷേ കോമഡിയെ ഗൗരവമായി കാണാനുള്ള അമ്മയുടെ ഉപദേശം ശ്രദ്ധിച്ചതാണ് അവളെ ഒരു ഹാസ്യനടിയാകാൻ പ്രേരിപ്പിച്ചത്. ഡേവിഡ് ഓസ്കാർ പരിചയപ്പെടുത്തിയ ഒസുവിലെ ഒരു കോമഡി ക്ലബ്ബിലെ അവരുടെ പ്രകടനവും മൂവൻപിക്ക് ഹോട്ടലിലെ 2015 അക്വാബ യുകെ കോമഡി നൈറ്റിലെ പ്രകടനവും അവരുടെ വഴിത്തിരിവിലേക്ക് നയിച്ച ചില പ്രകടനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/I-was-called-a-fool-comedienne-Jacinta-615828|title=I was called a fool - comedienne Jacinta|website=www.ghanaweb.com|language=en|access-date=2019-11-01}}&lt;/ref&gt; വീണ്ടും 2016-ൽ, നൈജീരിയയിലെ പ്രമുഖ ഹാസ്യനടന്മാരിൽ ഒരാളായ ബുച്ചിയുടെ സഹായത്തോടെ, ഘാനയിലെ ലോർഡ് ഓഫ് ദ റിബ്സ് കോമഡി ഷോയിൽ അവർ അവതരിപ്പിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.modernghana.com/videonews/CitiTV/0/26757/|title=Ghana’s only Comedienne Heiress Jacinta speaks about her life and career|website=www.modernghana.com|access-date=2019-11-01}}&lt;/ref&gt;

ഘാനയിലെയും നൈജീരിയയിലെയും മികച്ച കോമഡി ഷോകളിൽ അവർ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. കോമഡി നൈറ്റ് വിത്ത് ബുച്ചി (ലാഗോസ്), ശകാര ആൻഡ് ഗാങ് (ലാഗോസ്), കോമഡി എക്സ്പ്രസ്, ഗേൾടോക്ക്, ലാഫ്‌ലൈൻ, ലൈവ് കോമഡി Thursdays, ലോർഡ് ഓഫ് ദ റിബ്‌സ്, ഈസ്റ്റർ കോമഡി ഷോ, ഡികെബി ലൈവ്, ഡികെബി പോയിന്റ് ഓഫ് വ്യൂ, അക്വാബ യുകെ കോമഡി നൈറ്റ്, കോമഡി ബാർ, സിൽവർബേർഡ് കോമഡി നൈറ്റ്, കോർപ്പറേറ്റ് കോമഡി സീരീസ്, എംഎംസി ലൈവ്  എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.myjoyonline.com/entertainment/2019/September-11th/comedians-ob-amponsah-heiress-jacinta-to-perform-at-lord-of-the-ribs-festival.php|title=Comedians OB Amponsah, Heiress Jacinta to perform at 'Lord of the Ribs' festival|website=www.myjoyonline.com|access-date=2019-11-01}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

മാസ്റ്റർ ഓഫ് സെറിമണി, നടി, ഗായിക എന്നീ നിലകളിൽ അവർ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. യുവോൺ നെൽസന്റെ ഹീൽസ് ആൻഡ് സ്‌നീക്കേഴ്‌സ്, വരാനിരിക്കുന്ന ചിത്രമായ സെൽഫി എന്നിവയിൽ അവർ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[Ethel Eshun|എഥൽ എഷുൻ]] അവതരിപ്പിക്കുന്ന ഗൈറേറ്റ് എന്ന സിംഗിളിലും അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
അവർ ഒരു ക്രിസ്ത്യാനിയാണ്.&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

{{authority control}}

[[വർഗ്ഗം:ഘാനയിലെ നടിമാർ]]</text>
      <sha1>1mgm3gncnlpq2d0b7lqnfjm5kngh1di</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗ്രേസ് ഒമാബോ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>558887</id>
    <revision>
      <id>4616508</id>
      <parentid>4614748</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T13:25:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616508</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21659" sha1="6yue0v6bo14lxsca8xtn476jcwsxynv" xml:space="preserve">{{prettyurl|Grace Omaboe}}
{{Infobox person
| name               = Grace Omaboe
| image              = 
| caption            = 
| birth_date         = 10th of June 1946
| birth_place        = 
| death_date         = 
| death_place        = 
| nationality        = Ghanaian
| alma_mater         = Abetifi Girls School
| occupation         = Actress
| salary             = 
| spouse             = 
| children           = 6
| website            = 
| religion           = 
| networth           = 
}}
[[ഘാന]]യിലെ ഒരു അഭിനേത്രിയും ഗായികയും ടെലിവിഷൻ വ്യക്തിത്വവും എഴുത്തുകാരിയും മുൻ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകയുമാണ് '''ഗ്രേസ് ഒമാബോ''' (ജനനം 10 ജൂൺ 1946) .&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Grace Omaboe Mom Dies At 105|url=https://www.modernghana.com/entertainment/42124/grace-omaboe-mom-dies-at.html|access-date=2021-05-27|website=Modern Ghana|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.myjoyonline.com/entertainment/2018/November-12th/politics-scares-me-now-maame-dokono.php|title=Politics scares me now - Maame Dokono|website=www.myjoyonline.com|access-date=2019-03-02|archive-date=2019-03-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20190306043401/http://www.myjoyonline.com/entertainment/2018/November-12th/politics-scares-me-now-maame-dokono.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.graphic.com.gh/entertainment/showbiz-news/in-celebration-of-grace-omaboe-most-talented-ghanaian-entertainer.html|title=In celebration of Grace Omaboe: Most talented Ghanaian entertainer|last=122108447901948|date=2018-03-12|website=Graphic Online|language=en-gb|access-date=2019-11-26}}&lt;/ref&gt; അവർ മുൻ പീസ് ആൻഡ് ലവ് ഓർഫനേജ് നടത്തുന്നു. അത് ഇപ്പോൾ അക്രയിലെ ഗ്രേസ്ഫുൾ ഗ്രേസ് സ്കൂളാണ്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.todaygh.com/personality-profile-grace-omaboe-veteran-ghanaian-actress/|title=Personality Profile: Grace Omaboe; A veteran Ghanaian actress – Today Newspaper|language=en-US|access-date=2020-04-03|archive-date=2020-12-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20201224122102/https://www.todaygh.com/personality-profile-grace-omaboe-veteran-ghanaian-actress/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;  ഘാനയിലെ വിനോദ വ്യവസായത്തിലെ അവരുടെ നേട്ടത്തിന് 3 മ്യൂസിക് അവാർഡുകളുടെ സംഘാടകർ അവരെ ആദരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Theresa Ayoade, Akosua Adjepong, Daughters of Glorious Jesus, others honoured at 3Music Women's Brunch - MyJoyOnline.com|url=https://www.myjoyonline.com/theresa-ayoade-akosua-adjepong-daughters-of-glorious-jesus-others-honoured-at-3music-womens-brunch/|access-date=2021-03-08|website=www.myjoyonline.com|language=en-US}}&lt;/ref&gt;
== മുൻകാലജീവിതം ==
ഘാനയുടെ കിഴക്കൻ മേഖലയിലെ ബിരിം നോർത്തിൽ 1946 ജൂൺ 10 നാണ് ഗ്രേസ് ഒമാബോ ജനിച്ചത്. അവർ അബെറ്റിഫി ഗേൾസ് സ്കൂളിൽ ചേർന്നു. അമ്മ കിഴക്കൻ മേഖലയിലെ അബിരിം സ്വദേശിയായ മാഡം റെബേക്ക അഫിയ ഡാഡോം 105-ാം വയസ്സിൽ മരിച്ചു. ജിബിസി ടിവിയിൽ സംപ്രേക്ഷണം ചെയ്ത ജനപ്രിയ അകാൻ ഡ്രാമ സീരീസ് &quot;ഒബ്ര&quot;യിലെ അഭിനയത്തിലൂടെ ഗ്രേസ് ഒരു വീട്ടുപേരായി മാറി. &lt;ref&gt;{{Cite web|date=2017-03-24|title=Maame Dokono loses mother|url=https://www.pulse.com.gh/entertainment/celebrities/condolences-maame-dokono-loses-mother/slc9w8x|access-date=2021-05-27|website=Pulse Ghana|language=en}}&lt;/ref&gt;  ഗ്രേസ് ഒമാബോ ഒരു എന്റർടെയ്‌നറായി ജനിച്ചു. അവരുടെ സ്വാധീനവും അധികാരവും ഷോ ബിസിനസിന്റെ എല്ലാ വകുപ്പുകളിലും അനുഭവപ്പെട്ടു. പതിറ്റാണ്ടുകളായി അവരെ ഘാന ഷോ ബിസിനസിന്റെ മുഖമാക്കി. അവർക്ക് മുമ്പും അവരുടെ പ്രാരംഭത്തിനു ശേഷവും അവരുടെ തരത്തിലുള്ള ആരും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഞങ്ങൾ ഇപ്പോഴും അടുത്തതിനായി കാത്തിരിക്കുകയാണ്. അവർ വ്യവസായത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ മേഖലകളിലും ഇടപെടുകയും മികവ് പുലർത്തുകയും ചെയ്തു. അവർ സ്‌ക്രിപ്റ്റ്-റൈറ്റിംഗ്, അഭിനയം, റേഡിയോ, ടിവി അവതരണം, ഫാഷൻ, സംഗീതം, സംരംഭകത്വം എന്നിവയിൽ ഓരോന്നും പൂർണ്ണതയിലെത്തിച്ചു. അത് സ്‌ക്രീനുകളിൽ കാര്യമായ മുന്നേറ്റത്തിലേക്ക് നയിച്ചു. അബെറ്റിഫി ഗേൾസ് സ്കൂളിലെ സ്വാധീനമുള്ള അംഗമെന്ന നിലയിൽ അവർ തന്റെ കഴിവുകൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ഒസോഫോ ഡാഡ്സി ഗ്രൂപ്പിന്റെ തിരക്കഥാകൃത്ത് ആകാൻ സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. ഗ്രൂപ്പ് പിരിച്ചുവിട്ടതിന് ശേഷം, ഇതിഹാസ നിർമ്മാതാവ് നാന ബോസോമ്പ്ര സഹ-നിർമ്മാണം ചെയ്ത കേടെകെ എന്ന പരമ്പരയിൽ അഭിനയിക്കാൻ അവരെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു. ഘാന ബ്രോഡ്കാസ്റ്റിംഗ് കോർപ്പറേഷനിൽ അവളുടെ ആദ്യ അഭിനയ വേഷം ആരംഭിച്ചു. കുറച്ച് സമയത്തിന് ശേഷം, അവർ ഘാനയിലെ സ്‌ക്രീനുകളിൽ ഇതുവരെ പ്രദർശിപ്പിച്ച ഏറ്റവും ദൈർഘ്യമേറിയ ടെലിവിഷൻ പരമ്പര റീബ്രാൻഡ് ചെയ്യുകയും തലക്കെട്ട് ഒബ്ര എന്നാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Grace Omaboe , Biography , Age , Education , By The Fire Side , Net Worth , Date Of Birth , Maame Dokono , Birthday » GhLinks.com.gh™|url=https://www.ghlinks.com.gh/grace-omaboe-biography-age-education/|access-date=2021-05-27|language=en-US|archive-date=2021-05-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210527150822/https://www.ghlinks.com.gh/grace-omaboe-biography-age-education/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 
== കരിയർ ==
ഗ്രേസ് ഒമാബോ 70-കളിൽ ഒസോഫോ ഡാഡ്‌സിയിൽ ഒരു എഴുത്തുകാരി ആയിരുന്നു. നാനാ ബോസോമ്പ്ര അവരെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചപ്പോൾ അവർ നിർമ്മിച്ച കേടെകെ എന്ന പരമ്പരയിൽ അഭിനയിക്കാൻ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.graphic.com.gh/entertainment/showbiz-news/in-celebration-of-grace-omaboe-most-talented-ghanaian-entertainer.html|title=In celebration of Grace Omaboe: Most talented Ghanaian entertainer|last=122108447901948|date=2018-03-12|website=Graphic Online|language=en-gb|access-date=2019-04-13}}&lt;/ref&gt;  ഘാന ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ജിടിവിയിലെ കെറ്റെകെ ടിവി സീരീസിലാണ് ഗ്രേസ് ഒമാബോ ആദ്യമായി അഭിനയിക്കാൻ തുടങ്ങിയത്. ജിടിവിയിൽ 1980/1990 കളിലെ അകാൻ നാടക പരമ്പരയായ ഒബ്രയിൽ അഭിനയിക്കുകയും നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്‌തപ്പോൾ അവർ അവിടെ നിന്ന് മാറി. ഞങ്ങളെ അറിയാവുന്ന കുട്ടികൾക്കായി ഒരു വിദ്യാഭ്യാസ കഥ പറയുന്ന ടിവി പ്രോഗ്രാം ദ ഫയർ സൈഡ് സഹ-ഹോസ്‌റ്റ് ചെയ്‌തു. മാമേ ഡോക്കോണോ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തയായതിന് ശേഷം (കെൻകി വിൽപ്പനക്കാരിയായി ഒരു കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചതിന് ശേഷം), അകാനും ഇംഗ്ലീഷിലും നിരവധി ഘാന സിനിമകളിൽ അഭിനയിച്ചു. 2013-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ക്വാക്കു അനാൻസെ ആൻഡ് ചിൽഡ്രൻ ഓഫ് ദി മൗണ്ടൻ (2016) എന്ന ഹ്രസ്വചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref name=&quot;igref12&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.2dots.co/2013/01/trailer-kwaku-ananse-film-by-akosua.html|title=Kwaku Ananse Film by Akosua Adoma Owusu|publisher=2dots.co|accessdate=17 December 2015|archive-date=2017-12-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20171201060721/http://www.2dots.co/2013/01/trailer-kwaku-ananse-film-by-akosua.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.imdb.com/name/nm5355730/bio|title=Grace Omaboe|website=IMDb|access-date=2017-02-02}}&lt;/ref&gt;

2000-ലും 2004-ലും കിഴക്കൻ മേഖലയിലെ ബിരിം നോർത്ത് മണ്ഡലത്തിലേക്കുള്ള ന്യൂ അബിറെമിൽ നാഷണൽ ഡെമോക്രാറ്റിക് കോൺഗ്രസിന്റെ (NDC) പാർലമെന്ററി സ്ഥാനാർത്ഥിയായി ഒമാബോ മത്സരിച്ചു. 2008-ൽ ഒമാബോ ഭരണകക്ഷിയായ ന്യൂ പാട്രിയോട്ടിക് പാർട്ടിയിലേക്ക് (NPP) കൂറുമാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/Maame-Dokono-defects-to-NPP-148610|title=Maame Dokono defects to NPP|website=www.ghanaweb.com|date=30 November 2001|language=en|access-date=2017-06-15}}&lt;/ref&gt; NDC തനിക്കെതിരെ കെട്ടിച്ചമച്ച കഥകളായിരുന്നുവെന്ന് ഒമാബോ അവകാശപ്പെടുന്നു. ക്രിമിനൽ അനാസ്ഥയ്ക്ക് തന്റെ അനാഥാലയത്തിനെതിരെ എടുത്ത ഒരു കോടതി കേസ് പോരാടി വിജയിക്കണമെന്ന് അവർ ആവശ്യപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.justiceghana.com/index.php/en/books/7-hot-news/1034-ndc-destroyed-my-life-maame-dokono|title=NDC destroyed my life – Maame Dokono|website=www.justiceghana.com|language=en-gb|access-date=2017-06-15|archive-date=2018-08-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20180808104245/http://www.justiceghana.com/index.php/en/books/7-hot-news/1034-ndc-destroyed-my-life-maame-dokono|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;സമയവും പണവും പാഴാക്കലാണെന്നും അസത്യം പറയുന്ന ആളുകളാൽ നിറഞ്ഞതാണെന്നും പറഞ്ഞുകൊണ്ട് 2016-ൽ അവർ രാഷ്ട്രീയം ഉപേക്ഷിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ghanalive.tv/2016/03/22/maame-dokono-politics-is-all-full-of-lies/|title=Maame Dokono: Politics is all full of lies|last=Essah|first=Helena|date=2016-03-22|website=Ghana Live TV|access-date=2017-06-15}}&lt;/ref&gt;


2017 ഗോൾഡൻ മൂവി അവാർഡ്‌സ് ആഫ്രിക്ക (GMAA) ജൂറിയുടെ പ്രസിഡന്റായി ഒമാബോയെ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Grace-Omaboe-appointed-head-of-jury-for-2017-GMAA-541843|title=Grace Omaboe appointed head of jury for 2017 GMAA|website=www.ghanaweb.com|date=27 May 2017|language=en|access-date=2017-06-15}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://newsghana.com.gh/grace-omaboe-appointed-head-of-jury-for-2017-gmaa/|title=Grace Omaboe appointed head of jury for 2017 GMAA|last=Ghana|first=News|language=en-US|access-date=2020-04-03}}&lt;/ref&gt;

== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
ഗ്രേസ് ഒമാബോ വിവാഹിതയായിരുന്നുവെങ്കിലും വിവാഹമോചിതയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/I-regret-leaving-my-first-husband-Maame-Dokono-595513|title=I regret leaving my first husband – Maame Dokono|website=www.ghanaweb.com|date=30 October 2017|language=en|access-date=2019-04-13}}&lt;/ref&gt;  ഗ്രേസ് ഒമാബോയ്‌ക്ക് ആറ് കുട്ടികളുണ്ട്, രണ്ട് യുണൈറ്റഡ് സ്‌റ്റേറ്റ്‌സിലും രണ്ട് പേർ നെതർലാൻഡിലും ബാക്കിയുള്ളവർ ഘാനയിലും ആണ്&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.starrfmonline.com/1.4494473|title=I wish I could do 'By the Fireside' again – Maame Dokono|author=Juanita Sallah|work=starrfmonline.com|accessdate=29 August 2015|archive-date=2015-09-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924105748/http://www.starrfmonline.com/1.4494473|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20140414081651/http://www.nytimes.com/movies/person/1065484/Grace-Omaboe/filmography The New York Times Movies]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://newsghana.com.gh/veteran-actress-grace-omaboe-dazzles-at-golden-movie-awards-screening/|title=Veteran actress Grace Omaboe dazzles at Golden Movie Awards screening|author=News Ghana|date=13 June 2015|work=newsghana.com.gh|accessdate=29 August 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.starrfmonline.com/1.1794385|title=Maame Dokono was a &quot;disaster&quot; for NPP – Arthur K|author=Patrick Ayumu|work=starrfmonline.com|accessdate=29 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151222121621/http://www.starrfmonline.com/1.1794385|archive-date=22 December 2015|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

ഗ്രേസ് ഒമാബോ രണ്ടുതവണ വിവാഹിതയായെങ്കിലും ഇപ്പോൾ രണ്ടാം ഭർത്താവുമായി വേർപിരിഞ്ഞു. അവർക്ക് ആദ്യ ഭർത്താവിൽ നാല് കുട്ടികളും രണ്ടാമത്തെ ഭർത്താവിൽ രണ്ട് കുട്ടികളും ഉണ്ടായിരുന്നു. അഭിനയത്തിന്റെ ആവശ്യങ്ങളും തന്റെ കരിയർ അഭിലാഷങ്ങളും കുടുംബത്തിന്റെ ആവശ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള പൊരുത്തപ്പെടുത്താനാവാത്ത വ്യത്യാസങ്ങളുമാണ് ബന്ധത്തിന്റെ തകർച്ചയ്ക്ക് കാരണമായി അവർ പറയുന്നത്.

കേറ്റെകെയിലും ഒബ്രയിലും ഡേവിഡ് ഡോണ്ടോയുമായി ഗ്രേസ് ഒമാബോയുടെ ബന്ധം വിപുലീകരിക്കുന്നത് സംബന്ധിച്ച് ഊഹാപോഹങ്ങൾ ധാരാളമുണ്ട്. ഈ ദമ്പതികൾ അവരുടെ പ്രതാപകാലത്ത് ഏകദേശം നാല് വർഷത്തോളം ഡേറ്റിംഗ് നടത്തിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഡേവിഡ് ഈ കിംവദന്തികളെ സ്ഥിരീകരിക്കുകയോ നിഷേധിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല &lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=u07sBaImReg&lt;/ref&gt; എന്നാൽ ഇരുവരും വളരെ നല്ല സുഹൃത്തുക്കളായിരുന്നുവെന്നും പ്രത്യേകിച്ച് ഗ്രേസ് ഒമാബോ തന്റെ ആദ്യ ഭർത്താവിൽ നിന്ന് വേർപിരിഞ്ഞ കാലഘട്ടത്തിൽ അവർ വളരെ അടുത്തവരാണെന്നും ഉറപ്പിച്ചു പറയുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ഗ്രേസ് ഒമാബോ തങ്ങളുടെ ബന്ധത്തെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ തുറന്നുപറയുകയും അവർ കുറച്ചുകാലം ഡേറ്റിംഗ് നടത്തുകയും കുറച്ച് കാലം ഒരുമിച്ച് താമസിക്കുകയും ചെയ്തുവെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.adomonline.com/why-i-broke-up-with-david-dontor-maame-dokono/|title = Maame Dokono explains break up with David Dontor|date = 26 November 2019}}&lt;/ref&gt; ഗ്രേസ് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, അവർ ആത്മാർത്ഥമായി പ്രണയത്തിലായിരുന്നു. വിവാഹത്തെക്കുറിച്ച് പോലും ചിന്തിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും പൊരുത്തപ്പെടാനാകാത്ത വ്യത്യാസങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ അതിനെതിരെ തീരുമാനിച്ചു. അവർ ഒരുമിച്ച് ഒരു കുടുംബം പുലർത്തണമെന്ന് ഡേവിഡ് ആഗ്രഹിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും ഗ്രേസ് തന്റെ മുൻ വിവാഹങ്ങളിൽ നിന്ന് ആറ് കുട്ടികൾക്ക് ജന്മം നൽകിയിരുന്നു. അവർക്കും 40 വയസ്സിന് മുകളിലായിരുന്നു. അതിനാൽ ഇനി കുട്ടികളൊന്നും വേണ്ടെന്ന് അവർ വ്യക്തിപരമായി തീരുമാനിച്ചു. ഡേവിഡ് രണ്ടുപേരിൽ ഇളയവനായിരുന്നു. ഇതുവരെ സ്വന്തമായി കുട്ടികൾ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാൽ ഇരുവരും പരസ്പര സമ്മതത്തോടെ വേർപിരിഞ്ഞെങ്കിലും അന്നുമുതൽ അടുത്ത സുഹൃത്തുക്കളായി തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url = https://www.ghgossip.com/i-broke-up-with-david-dontoh-because-i-couldnt-give-him-a-child-maame-dokono-reveals/|title = 'I Broke up with David Dontoh Because I Couldn't Give Him a Child&quot;-Maame Dokono Reveals|date = 30 March 2021|access-date = 2021-11-15|archive-date = 2021-10-26|archive-url = https://web.archive.org/web/20211026090106/https://www.ghgossip.com/i-broke-up-with-david-dontoh-because-i-couldnt-give-him-a-child-maame-dokono-reveals/|url-status = dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/My-inability-to-give-David-Dontoh-a-child-broke-us-up-Maame-Dokono-1220227|title = My inability to give David Dontoh a child broke us up – Maame Dokono|date = 31 March 2021}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

==പുറംകണ്ണികൾ==
*{{IMDb name|5355730}}
*[http://yen.com.gh/40607-im-not-sick-maame-dokono-tells-ghanaians.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170218171619/https://yen.com.gh/40607-im-not-sick-maame-dokono-tells-ghanaians.html |date=2017-02-18 }}

{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:1946-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഘാനയിൻ ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]</text>
      <sha1>6yue0v6bo14lxsca8xtn476jcwsxynv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജെ.ഡി. ചക്രവർത്തി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>566364</id>
    <revision>
      <id>4616582</id>
      <parentid>4022767</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T23:39:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616582</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28445" sha1="j4csr4h8g0pi1hsylyrlg0p2cawga49" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ജെ.ഡി. ചക്രവർത്തി 
| image              = JD Chakravarthy.jpg
| caption            = Chakravarthy
| birth_name         = Nagulapati Srinivasa Chakravarthy
| birth_date         = {{birth date and age|1972|4|16|df=yes}}
| birth_place        = [[Hyderabad, India]]
| alma mater         = [[Chaitanya Bharathi Institute of Technology]]
| othername          = J.D.
| yearsactive        = 1989–present
| spouse             = {{marriage|Anukriti Govind Sharma|2016|}}
| occupation         = {{hlist|Actor|director|screenwriter|producer|music director|singer}}
}}

'''ജെ.ഡി. ചക്രവർത്തി''' അഥവാ അദ്ദേഹത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ പേര് '''നാഗുലപതി ശ്രീനിവാസ ചക്രവർത്തി''' ഒരു ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നടൻ, തിരക്കഥാകൃത്ത്, സംവിധായകൻ, നിർമ്മാതാവ്, സംഗീതസംവിധായകൻ, ഗായകൻ എന്നീ നിലകളിൽ തെലുങ്ക് ചലച്ചിത്ര മേഖലയിൽ പ്രശസ്തനാണ്. [[തെലുങ്ക്]], [[തമിഴ്]], [[മലയാളം]], [[ഹിന്ദി]], [[കന്നഡ]] ചലച്ചിത്രങ്ങളിൽ ഇദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hindu.com/mp/2004/10/25/stories/2004102501430400.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20050114204055/http://www.hindu.com/mp/2004/10/25/stories/2004102501430400.htm |url-status=dead |archive-date=2005-01-14 |title=Metro Plus Hyderabad / Personality : Rebel without a pause |date=2004-10-25 |work=[[The Hindu]] |access-date=2012-07-12}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news| url=https://www.youtube.com/watch?v=OOqlshvMjqE |archive-url=https://ghostarchive.org/varchive/youtube/20211213/OOqlshvMjqE |archive-date=2021-12-13 |url-status=live|location=Mumbai, India | work=Komal Nahta | title=J. D. Chakravarthy with Manisha Koirala | date=2011-05-20}}{{cbignore}}&lt;/ref&gt;
.

[[രാം ഗോപാൽ വർമ്മ]] സംവിധാനം ചെയ്ത ആക്ഷൻ ബ്ലോക്ക്ബസ്റ്ററായ ''ശിവ'' എന്ന [[തെലുങ്ക്]] ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് ചക്രവർത്തി തന്റെ സ്‌ക്രീനിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്, 13-ാമത് [[അന്താരാഷ്ട്ര ചലച്ചിത്രോത്സവം (ഇന്ത്യ)|അന്താരാഷ്ട്ര ചലച്ചിത്രോത്സവത്തിൽ]] ഈ സിനിമ പ്രദർശിപ്പിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://iffi.nic.in/Dff2011/Frm13IIFAAward.aspx?PdfName=13IIFA.pdf|title=Directorate of Film Festival|access-date=22 September 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20160420093021/http://iffi.nic.in/Dff2011/Frm13IIFAAward.aspx?PdfName=13IIFA.pdf|archive-date=20 April 2016|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. അതേ ചിത്രത്തിന്റെ റീമേക്കായ ''ശിവ'' (1990) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ അദ്ദേഹം പിന്നീട് ബോളിവുഡിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. 1998-ലെ ഇൻറർനാഷണൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ ഓഫ് ഇന്ത്യയിൽ ഇന്ത്യൻ പനോരമ വിഭാഗത്തിൽ പ്രീമിയർ ചെയ്ത ബ്ലോക്ക്ബസ്റ്റർ ''സത്യയിൽ'' അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചു, കൂടാതെ CNN-IBN-ന്റെ എക്കാലത്തെയും മികച്ച 100 ഇന്ത്യൻ ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ഇടം നേടി&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://iffi.nic.in/Dff2011/FrmIP1998Award.aspx?PdfName=IP1998.pdf |title=Directorate of Film Festival |publisher=Iffi.nic.in |access-date=12 July 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304105726/http://iffi.nic.in/Dff2011/FrmIP1998Award.aspx?PdfName=IP1998.pdf |archive-date=4 March 2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://ibnlive.in.com/photogallery/13200.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20130424003536/http://ibnlive.in.com/photogallery/13200.html|url-status=dead|archive-date=2013-04-24|title=100 Years of Indian Cinema: The 100 greatest Indian films of all time|work=IBNLive}}&lt;/ref&gt;. ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് ചക്രവർത്തിക്ക് സ്‌ക്രീൻ അവാർഡ് പ്രത്യേക ജൂറി അവാർഡ് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref name=&quot;ibtimes1&quot;&gt;{{cite web|author=Shekhar H Hooli |url=http://www.ibtimes.co.in/jd-chakravarthy-set-tie-knot-delhi-girl-675201 |title=JD Chakravarthy set to tie the knot with Delhi girl |publisher=Ibtimes.co.in |date=2016-04-18 |access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;koimoi.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.koimoi.com/actor/j-d-chakravarthy/|title=J. D. Chakravarthy|date=8 February 2016}}&lt;/ref&gt;
.

പ്രധാനമായും തെലുങ്ക്, ഹിന്ദി, കുറച്ച് തമിഴ്, മലയാളം സിനിമകളിൽ വ്യത്യസ്ത വേഷങ്ങളിൽ എഴുപതിലധികം ഫീച്ചർ സിനിമകളിൽ ചക്രവർത്തി അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ''നേതി സിദ്ധാർത്ഥ'' (1990), ''മണി'' (1993), ''മണി മണി'' (1995), ''വൺ ബൈ ടു'' (1993), ''ഗുലാബി'' (1996) തുടങ്ങിയ ബോക്‌സ് ഓഫീസ് ഹിറ്റുകളിലെ പ്രകടനത്തിലൂടെയാണ് അദ്ദേഹം അറിയപ്പെടുന്നത്, അതിനായി അദ്ദേഹത്തിന് സംസ്ഥാന നന്ദി പ്രത്യേക ജൂറി പുരസ്‌കാരം ലഭിച്ചു&lt;ref name=&quot;ibtimes1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;rediff.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://m.rediff.com/movies/1998/dec/17cha.htm|title=Rediff On The NeT, Movies: Tough and uncompromising}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;koimoi.com&quot;/&gt;&lt;ref name=autogenerated1 /&gt; . ''മൃഗം'' (1996), ''ബോംബെ പ്രിയുഡു'' (1996), ''അനഗനാഗ ഒക റോജു'' (1997), ''എഗിരെ പാവുരമ'' (1997), ''നേനു പ്രേമിസ്ത'' (1997), ''വി.വരപ്രസാദിന്റെ ഭാര്യ'' (1998), ''പ്രേമകു വേലയറ'' (1999), ''പാപേ നാ പ്രണം'' (200), ), ''[[കന്നത്തിൽ മുത്തമിട്ടാൽ]]'' (2002), ''പ്രേമക്കു സ്വാഗതം'' (2002), ''മധ്യനം ഹത്യ'' (2004), ''[[ദുബായ് സീനു]]'' (2007), ''ഹോമം'' (2008), ''സിദ്ധം'' (2009), ''ജോഷ്'' (2009), ''സർവം'' (2009), ''സമർ'' (2013) , ''അരിമ നമ്പി'' (2014), ''ഐസ്ക്രീം 2'' (2014), ''[[ഭാസ്ക്കർ ദ റാസ്ക്കൽ]]'' (2016), ''ശിഖാമണി'' (2016)&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hindu.com/fr/2009/02/06/stories/2009020650290200.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090212014840/http://www.hindu.com/fr/2009/02/06/stories/2009020650290200.htm |url-status=dead |archive-date=2009-02-12 |title=Friday Review Hyderabad / Cinema : Flip side of being super cop |date=2009-02-06 |work=[[The Hindu]] |access-date=2012-07-12}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.supergoodmovies.com/34576/tollywood/jd-chakravarthy-s-new-film-with-srikanth-news-details |title=JD ChakravarthyБ─≥s new film with Srikanth |publisher=Supergoodmovies.com |date=2011-12-12 |access-date=2012-07-12 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315170225/http://www.supergoodmovies.com/34576/tollywood/jd-chakravarthy-s-new-film-with-srikanth-news-details |archive-date=15 March 2012 |df=dmy-all }}&lt;/ref&gt;.

[[സുസ്മിത സെൻ|സുസ്മിത സെന്നിനൊപ്പം]] വാസ്തു ശാസ്ത്ര, ഭൂത് റിട്ടേൺസ്, [[മനീഷ കൊയ്രാള|മനീഷ കൊയ്രാളയ്‌ക്കൊപ്പം]], ''ആഗ്'' തുടങ്ങിയ ഹിന്ദി ചിത്രങ്ങളിലും അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചു. ''ദർവാസ ബന്ദ് രാഖോ'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അദ്ദേഹം തന്റെ ചലച്ചിത്ര സംവിധാന രംഗത്ത് അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്, സിനിമയിലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥയായ ''ദർന സറൂരി ഹേ'' ഫിലിം കോഴ്‌സിന്റെ ഭാഗമായി അമേരിക്കയിലെ ന്യൂയോർക്ക് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്‌നോളജിയിൽ ആർക്കൈവ് ചെയ്തു&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.indiaglitz.com/channels/telugu/article/83156.html |title=No director does self-introspection: JD - Telugu Movie News |publisher=IndiaGlitz |date=2012-06-24 |access-date=2012-07-12 |archive-date=2012-06-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120628011549/http://www.indiaglitz.com/channels/telugu/article/83156.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[[Eenadu]] daily, eenadu cinema, page 10, 29 June 2012&lt;/ref&gt;. തുടർന്ന് ''ദർന സറൂരി ഹേ'', ''ഹോമം'', ''സിദ്ധം'' എന്നീ ചിത്രങ്ങൾ സംവിധാനം ചെയ്തു&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hindu.com/fr/2009/05/29/stories/2009052950320200.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090601112931/http://www.hindu.com/fr/2009/05/29/stories/2009052950320200.htm |url-status=dead |archive-date=2009-06-01 |title=Friday Review Chennai / Film Review : Taking its own sweet time! - Sarvam |date=2009-05-29 |work=[[The Hindu]] |access-date=2012-07-12}}&lt;/ref&gt;.

==ആദ്യകാല ജീവിതവും കുടുംബവും==
കർണ്ണാടക ഗായകനായ റിട്ടയേർഡ് പ്രൊഫസർ ഡോ. കോവേല ശാന്ത ബ്രാഹ്മണന്റെ മകനാണ് ചക്രവർത്തി ജനിച്ചത്. പിതാവ് സൂര്യനാരായണ റാവു നാഗുലപതി. ഇന്ത്യയിലെ ഹൈദരാബാദിലാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. സെന്റ് ജോർജ്ജ് ഗ്രാമർ സ്കൂളിൽ (ഹൈദരാബാദ്) സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ അദ്ദേഹം ചൈതന്യ ഭാരതി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജിയിൽ നിന്ന് ബി ഇ പൂർത്തിയാക്കി&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-andhrapradesh/article973666.ece |title=NATIONAL / ANDHRA PRADESH : When old memories came alive |work=The Hindu |date=2010-12-24 |access-date=2012-07-12}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.totaltollywood.com/interviews/Chakravarthi_2035.html |title=Chakravarthi - Interviews in Telugu Movies |publisher=Totaltollywood.com |access-date=2012-07-12 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120504104319/http://totaltollywood.com/interviews/Chakravarthi_2035.html |archive-date=4 May 2012 |df=dmy-all }}&lt;/ref&gt;. 2016 ഓഗസ്റ്റ് 18 ന് ലഖ്‌നൗ ആസ്ഥാനമായുള്ള അനുകൃതി ഗോവിന്ദ് ശർമ്മയെ ഒരു സ്വകാര്യ ചടങ്ങിൽ അദ്ദേഹം വിവാഹം കഴിച്ചു&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ibtimes.co.in/photos/jd-chakravarthy-anukrithi-wedding-7659-slide-46634|title=JD Chakravarthy and Anukrithi wedding - Photos|website=[[International Business Times]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.deccanchronicle.com/entertainment/tollywood/170416/jd-chakravarthyis-tying-the-knot-soon.html|title=JD Chakravarthy is tying the knot soon|date=17 April 2016}}&lt;/ref&gt;.

==സിനിമ ജീവിതം==
1989-ൽ രാം ഗോപാൽ വർമ്മയുടെ ആദ്യ തെലുങ്ക് ചിത്രമായ ശിവ എന്ന ജെഡി എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ വിദ്യാർത്ഥി നേതാക്കളിലൊരാളായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു, തന്റെ ഗുരുനാഥനായ രാം ഗോപാൽ വർമ്മയുടെ നിർമ്മാണത്തിന് കീഴിലുള്ള സിനിമകൾക്കായി തന്റെ മുഴുവൻ സമയവും നീക്കിവയ്ക്കുന്നതിന് മുമ്പ് അതേ വർഷം തന്നെ ''[[എന്നോടിഷ്ടം കൂടാമോ]]'' എന്ന മലയാള സിനിമയിൽ സഹകഥാപാത്രമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു,1998 ജൂലൈ 3-ന് തിയറ്ററുകളിൽ ഒരു പ്രധാന വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ച അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ ഹിന്ദി ചിത്രം. സത്യ നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും വാണിജ്യപരമായ ബ്ലോക്ക്ബസ്റ്റർ ആകുകയും ചെയ്തു&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hindu.com/mp/2004/10/25/stories/2004102500570300.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20050126115735/http://www.hindu.com/mp/2004/10/25/stories/2004102500570300.htm |url-status=dead |archive-date=2005-01-26 |title=Metro Plus Delhi / Entertainment : Some chill, some frill |date=2004-10-25 |work=[[The Hindu]] |access-date=2012-07-12}}&lt;/ref&gt;.

[[മണിരത്നം]], [[കൃഷ്ണ വംശി]], [[എസ്.വി. കൃഷ്ണ റെഡ്ഡി]], [[കെ. രാഘവേന്ദ്ര റാവു]], [[കോടി രാമകൃഷ്ണ]], [[ഇ.വി.വി. സത്യനാരായണ]], [[ശിവ നാഗേശ്വര റാവു]], ഗുണശേഖർ, വംശി തുടങ്ങിയ പ്രമുഖ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാക്കൾ സംവിധാനം ചെയ്ത ഒരുപിടി തെലുങ്ക് സിനിമകളിൽ അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.idlebrain.com/celeb/interview/jdchakri-siddham.html|title=JD Chakravathy interview - Telugu Cinema interview - Telugu film director}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.andhraheadlines.com/BrowseArticle.aspx?catID=6&amp;ArtID=68437 |title=JD Chakravarthy |work=Andhra Headlines |access-date=2010-11-04 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110707141228/http://www.andhraheadlines.com/BrowseArticle.aspx?catID=6&amp;ArtID=68437 |archive-date=7 July 2011 |df=dmy-all }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.chitramala.com/news/arjun-in-contract-with-jd-123243.html|title=Arjun in Contract with JD!|date=27 November 2010|work=Chitramala|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101129022343/http://www.chitramala.com/news/arjun-in-contract-with-jd-123243.html|archive-date=29 November 2010|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;.

2002-ൽ, മണിരത്‌നത്തിന്റെ തമിഴ് ചിത്രമായ കന്നത്തിൽ മുത്തമിട്ടലിൽ ശ്രീലങ്കൻ [[തമിഴ് ഈഴം]] പോരാളിയായ ദിലീപന്റെ വേഷം ചെയ്തു. 2008-ൽ സംവിധായകനും നടനുമായ &quot;ഹോമം&quot; എന്ന ഹിറ്റ് ചിത്രത്തിലൂടെ അദ്ദേഹം തെലുങ്ക് ചലച്ചിത്ര വ്യവസായത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.

[[ആര്യ (നടൻ)|ആര്യയും]] [[തൃഷ|തൃഷയും]] അഭിനയിച്ച സംവിധായകൻ വിഷ്ണുവർദ്ധന്റെ തമിഴ് ചിത്രമായ സർവം എന്ന ചിത്രത്തിൽ അദ്ദേഹം ഒരു വേഷം ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot;&gt;{{cite web|author=P Sangeetha, TNN |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/regional/news-interviews/J-D-Chakravarthys-commercial-kacheri/articleshow/5706163.cms |title=J D Chakravarthy's commercial kacheri - Times Of India |publisher=Timesofindia.indiatimes.com |date=2010-03-21 |access-date=2012-07-12}}&lt;/ref&gt;. 2016-ൽ, സൂപ്പർ ഹിറ്റ് മലയാളം &quot;ഭാസ്കർ ദ റാസ്കൽ&quot; എന്ന ചിത്രത്തിൽ [[നയൻതാര|നയൻതാരയ്ക്കൊപ്പം]] മമ്മൂട്ടിയും അഭിനയിച്ചു. പിന്നീട് മറ്റൊരു മലയാള ചിത്രമായ ശിഖാമണിയിൽ ഒരു യുവ സൈനിക ഓഫീസറായി അഭിനയിച്ചു, [[പൂജാ ഗാന്ധി|പൂജാ ഗാന്ധിയ്‌ക്കൊപ്പം]] ''രാവണി'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ കന്നഡ സിനിമയിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു&lt;ref&gt;{{cite web |author=A Sharadhaa |url=http://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/JD-Chakravarthy-to-Direct-a-Kannada-Film/2016/04/26/article3399651.ece |title=JD Chakravarthy to Direct a Kannada Film |publisher=The New Indian Express |date=2016-04-26 |access-date=2016-05-26 |archive-date=2016-05-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160530030828/http://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/JD-Chakravarthy-to-Direct-a-Kannada-Film/2016/04/26/article3399651.ece |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |author=A Sharadhaa |url=http://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/JD-Chakravarthy-to-Direct-a-Kannada-Film/2016/04/26/article3399651.ece |title=JD Chakravarthy to Direct a Kannada Film |publisher=The New Indian Express |date=2016-04-26 |access-date=2016-05-26 |archive-date=2016-05-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160530030828/http://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/JD-Chakravarthy-to-Direct-a-Kannada-Film/2016/04/26/article3399651.ece |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |author=A Sharadhaa |url=http://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/When-a-Gun-Summarised-Raavani/2015/08/17/article2977904.ece |title=When a Gun Summarised Raavani |publisher=The New Indian Express |date=2015-08-17 |access-date=2016-05-26 |archive-date=2016-06-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160609201601/http://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/When-a-Gun-Summarised-Raavani/2015/08/17/article2977904.ece |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; . എന്റർടൈൻമെന്റ് ഫാക്ടറി പ്രൊഡക്ഷൻസിനായി 3 കന്നഡ സിനിമകളും അദ്ദേഹം സംവിധാനം ചെയ്യുന്നു.

==ചലച്ചിത്രങ്ങൾ==

=== Acting credits ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Year
! Film
!Language
!Role
! Notes
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1989 || ''[[Shiva (1989 Telugu film)|Shiva]]'' 
|[[Telugu language|Telugu]]
|J. Durga Rao / JD || Debut film&lt;br&gt;International Film Festival of India
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1990 || ''[[Shiva (1990 film)|Shiva]]'' 
|[[Hindi]]
| Jagadish Dave / JD||Debut Hindi film
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1990 || ''[[Neti Siddhartha]]'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1991 || ''Shrivaari Chindhulu'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1991 ||''Atiradhudu'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1991 ||''[[Prem Qaidi]]'' 
|Hindi
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1992 || ''[[Ennodishtam Koodamo]]''  
|[[Malayalam]]
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1992 || ''[[Lathi (1992 film)|Lathi]]'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1992||''Akka Chellillu''
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1993 ||''[[Prathap (1993 film)|Prathap]]'' 
|Tamil
| Vimal Raj ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1993 || ''[[Rakshana]]'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1993 ||''Adarsham'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1993 ||''Inspector Ashwani''
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1993 ||''[[Money (1993 film)|Money]]''
|Telugu
| Chakri||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1993 || ''[[One by Two (1993 film)|One By Two]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1994 || ''[[Money Money (film)|Money Money]]'' 
|Telugu
| Chakri||Lead actor&lt;br&gt;Playback singer
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1995 || ''[[Gulabi (film)|Gulabi]]'' 
|Telugu
| Chandu||Lead actor&lt;br&gt;[[Nandi Special Jury Award]]&lt;ref name=&quot;ibtimes1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;rediff.com&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;koimoi.com&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot; /&gt;
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1996 || ''[[Mrugam]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1996 || ''[[Deyyam]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1996 || ''[[Bombay Priyudu]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1997 || ''[[Egire Paavurama]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1997 || ''[[Nenu Premisthunnanu]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1997 || ''[[Anaganaga Oka Roju]]'' 
|Telugu
| Chakri|| Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1997 || ''[[Wife of V. Varaprasad (1998 film)|Wife of V. Varaprasad]]'' 
|Telugu
| ||Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1998 ||  ''[[Satya (1998 film)|Satya]]''
|Hindi
| Satya||Lead actor&lt;br&gt;[[Screen Award Special Jury Award]]&lt;br&gt;International Film Festival of India&lt;br&gt;Fribourg International Film Festival&lt;br&gt;Associate Editor&lt;ref name=&quot;ibtimes1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;koimoi.com&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot; /&gt;
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1999 || ''[[Harischandraa]]''  
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |1999 || ''[[Premaku Velayara]]'' 
|Telugu
| Manohar|| Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2000 || ''[[Pape Naa Pranam]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2000 || ''Akka Bava Ekkada''
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2000 || ''[[Kodanda Ramudu]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2001 || ''[[Navvuthu Bathakalira]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2001 || ''[[Maa Pelliki Randi]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2001 || ''[[Soori (Telugu film)|Soori]]'' 
|Telugu
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2002 || ''[[Premaku Swagatham]]'' 
|Telugu
| Balaji|| Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2002 || ''[[Kannathil Muthamittal]]'' 
|Tamil
| Dileepan||[[2002 Toronto International Film Festival]]&lt;br&gt;[[San Francisco International Film Festival]]
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2004 ||''[[Kaasi (2004 film)|Kaasi]]''
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2002 || ''[[Dhurga|Durga]]'' 
|Hindi 
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2002 || ''Golmaal'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2004 || ''[[Madhyanam Hathya|Madhyanam Hatya]]''  
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2004 || ''[[Vaastu Shastra (film)|Vaastu Shastra]]'' 
|Hindi 
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2006 || ''[[Darna Zaroori Hai]]'' 
|Hindi 
| ||New York Institute Of Technology Directorial Course Hindi film
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2006 || ''[[Darwaaza Bandh Rakho]]''
|Hindi 
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2007 || ''[[Aag (2007 film)|Aag]]'' 
|Hindi 
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2007 || ''[[Dubai Seenu]]'' 
|Telugu
| Chakri||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2008 || ''[[Homam (film)|Homam]]'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2009 || ''[[Josh (2009 Telugu film)|Josh]]'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2009 || ''[[Sarvam]]'' 
|Tamil
| Eashwar ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2009 || ''[[Sidham]]'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2010 || ''[[Kacheri Arambam]]'' 
|Tamil
| Sivamani ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2011 || ''[[Money Money, More Money]]''  
|Telugu
| Chakri||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2012 || ''[[All the Best (film)|All the Best]]'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2012 || ''[[Bhoot Returns]]'' 
|Hindi 
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2013 || ''[[Samar (2013 film)|Samar]]'' 
|Tamil
| John Frederick ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2014 || ''[[Arima Nambi]]'' 
|Tamil
| Rishi Dev ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2014 || ''[[Ice Cream 2]]'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2015 || ''[[Bhaskar the Rascal]]'' 
|Malayalam 
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2015 || ''[[Dynamite (2015 film)|Dynamite]]'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2016 || ''[[Zero (2015 film)|Zero]]''  
|Tamil
| Solomon ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2016 || ''[[Shikhamani]]'' 
|Malayalam
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2017 || ''[[Nakshatram (film)|Nakshatram]]'' 
|Telugu
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2017 || ''Raavani'' 
|Kannada
| || Lead actor
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2018 || ''[[Marainthirunthu Paarkum Marmam Enna]]'' 
|Tamil
| Dilip Chakravarthy ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2019
|''[[Hippi (film)|Hippi]]''
|Telugu
|
|
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2019 || ''[[Mikhael (film)|Mikhael]]'' 
|Malayalam
| ||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2019 || ''[[List of Tamil films of 2019|Pattarai]]''
|Tamil 
| ||&lt;ref&gt;Archived at [https://ghostarchive.org/varchive/youtube/20211205/VZKOZZXk2aE Ghostarchive]{{cbignore}} and the [https://web.archive.org/web/20181208051203/https://www.youtube.com/watch?v=VZKOZZXk2aE&amp;gl=US&amp;hl=en Wayback Machine]{{cbignore}}: {{cite web| url = https://www.youtube.com/watch?v=VZKOZZXk2aE| title = Pattarai Movie - Teaser {{!}} J.D Chakravarthy, Senthil, Renuga {{!}} Peter Allvin | website=[[YouTube]]}}{{cbignore}}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2022 || ''[[Oppanda (2022 film)|Oppanda]]''
|Kannada
| Chakri||
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2022 || ''[[Ek Villain Returns]]''
|Hindi
| ||Filming&lt;ref&gt;{{Cite news|date=24 September 2021|title=JD Chakravarty a well known actor from 'Satya' to play a cop in 'Ek Villain Returns'|work=The Prime Time|url=https://theprimetime.in/jd-chakravarty-a-well-known-actor-from-satya-to-play-a-cop-in-ek-villain-returns/|access-date=25 September 2021|archive-date=2023-04-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230424123930/https://theprimetime.in/jd-chakravarty-a-well-known-actor-from-satya-to-play-a-cop-in-ek-villain-returns/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|}

=== Other credits ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Year
! Film
!Language
! Director
!Writer
! Producer
! Notes
|-
|2000 || ''[[Pape Naa Pranam]]'' 
|Telugu||
| ||{{yes}}||Also actor
|-
|2002
|''[[Dhurga|Durga]]''
|Hindi||{{yes}}
| ||{{yes}}
|Also actor
|-
|2006
|''[[Darwaaza Bandh Rakho]]''
|Hindi||{{yes}}
|
|
|Also actor
|-
|2008
|''[[Homam (film)|Homam]]''
|Telugu||{{yes}}
|{{yes}}
|
|Also actor
|-
|2009
|''[[Sidham]]''
|Telugu||{{yes}}
|{{yes}}
|
|
|-
|2011
|''[[Money Money, More Money]]''
|Telugu||{{yes}}
|{{yes}}
|
|Also actor
|-
|2012
|''[[All the Best (film)|All the Best]]''
|Telugu||{{yes}}
|{{yes}}
|
|Also actor
|}

== പുറത്തേക്കുളള കണ്ണികൾ ==
* {{IMDb name|name=J.D. Chakravarthi}}
== അവലംബം ==</text>
      <sha1>j4csr4h8g0pi1hsylyrlg0p2cawga49</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജെറമിയ കർട്ടിൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>567029</id>
    <revision>
      <id>4616585</id>
      <parentid>4548345</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T00:28:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616585</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10687" sha1="9n77h0qsrsqt0panty658fhlqfke2pu" xml:space="preserve">{{prettyurl|Jeremiah Curtin}}[[File:Curtin Jeremaiah Bealoides(1942).png|thumb|250px|Jeremiah Curtin.{{right|{{small|―archived photo, [[Bureau of American Ethnology]]}}}}]]
ഒരു [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] [[നരവംശശാസ്ത്രം|നരവംശശാസ്ത്രജ്ഞനും]], ഫോക്ക്‌ലോറിസ്റ്റും, വിവർത്തകനുമായിരുന്നു '''ജെറമിയ കർട്ടിൻ''' (ജീവിതകാലം: 6 സെപ്റ്റംബർ 1835 - 14 ഡിസംബർ 1906). കർട്ടിന് ഭാഷകളിൽ അചഞ്ചലമായ താൽപ്പര്യമുണ്ടായിരുന്നതു കൂടാതെ നിരവധി ഭാഷകളുമായി അദ്ദേഹം ആശയവിനിമയം നടത്തുകയും ചെയ്തു. 1883 മുതൽ 1891 വരെ ബ്യൂറോ ഓഫ് അമേരിക്കൻ എത്‌നോളജിയിൽ വിവിധ തദ്ദേശീയ അമേരിക്കൻ ഗോത്രങ്ങളുടെ ആചാരങ്ങളും പുരാണങ്ങളും രേഖപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ഫീൽഡ് ഗവേഷകനായി അദ്ദേഹത്തെ നിയമിച്ചു. 

അദ്ദേഹവും ഭാര്യ അൽമ കാർഡെൽ കർട്ടിനും പസഫിക് നോർത്ത് വെസ്റ്റിലെ മോഡോക്‌സ് മുതൽ [[സൈബീരിയ|സൈബീരിയയിലെ]] ബുരിയാറ്റുകൾ വരെ വംശീയ വിവരങ്ങൾ ശേഖരിച്ചു.

അവർ [[അയർലന്റ്|അയർലണ്ടിലേക്ക്]] നിരവധി യാത്രകൾ നടത്തി. [[അരാൻ ദ്വീപുകൾ]] സന്ദർശിച്ചു. വ്യാഖ്യാതാക്കളുടെ സഹായത്തോടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ മൺസ്റ്ററിലും മറ്റ് ഗേലിക് ഭാഷ സംസാരിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങളിലും നാടോടിക്കഥകൾ ശേഖരിച്ചു. കർട്ടിൻ ഐറിഷ് നാടോടി കഥകളുടെ ആദ്യത്തെ കൃത്യമായ ശേഖരം സമാഹരിച്ചു. [[വില്യം ബട്ട്‌ലർ യേറ്റ്സ്|ഡബ്ല്യു.ബി. യീറ്റ്‌സിന്റെ]] പ്രധാന സ്രോതസ്സായിരുന്നു ഇത്. ഐറിഷ് നാടോടിക്കഥകളുടെ നിരവധി ശേഖരങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ് കർട്ടിൻ. 

[[ഹെൻറിക്ക് ഷെൻകിയേവിച്ച്]] ന്റെ Quo Vadis, പോളിന്റെ മറ്റ് നോവലുകളും കഥകളും അദ്ദേഹം ഇംഗ്ലീഷിലേക്ക് വിവർത്തനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.
== ജീവിതം ==
[[മിഷിഗൺ|മിഷിഗനിലെ]] [[ഡെട്രോയിറ്റ്|ഡെട്രോയിറ്റിൽ]],&lt;ref&gt;Cheryl L. Collins (1 April 2008), &quot;[https://web.archive.org/web/20101228095701/http://www.milwaukeemagazine.com/currentissue/full_feature_story.asp?NewMessageID=19370 Behind the Curtin]&quot;. ''Milwaukee Magazine''.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Anon. (March 1939) &quot;[http://content.wisconsinhistory.org/cdm/ref/collection/wmh/id/12163 The Place and Date of Jeremiah Curtin's Birth]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&quot;. ''Wisconsin Magazine of History'', '''22''' (3): 344–359.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wisconsinhistory.org/Records/Article/CS5659 Historical Essay]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. ''Wisconsin Historical Society''.&lt;/ref&gt; ഐറിഷ് മാതാപിതാക്കൾക്ക് ജനിച്ച കർട്ടിൻ തന്റെ ആദ്യകാല ജീവിതം വിസ്‌കോൺസിനിലെ ഗ്രീൻഡെയ്‌ലിലെ ഫാമിലി ഫാമിൽ ചെലവഴിച്ചു.&lt;ref&gt;[https://milwaukeehistory.net/visit/historic-sites-2/jeremiah-curtin-house/ Jeremiah Curtin House] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220810210630/https://milwaukeehistory.net/visit/historic-sites-2/jeremiah-curtin-house/ |date=2022-08-10 }}. Milwaukee County Historical Society.&lt;/ref&gt;  പിന്നീട് മാതാപിതാക്കളുടെ ഇഷ്ടം വകവയ്ക്കാതെ ഹാർവാർഡ് കോളേജിൽ ചേർന്നു.

1864-ൽ അദ്ദേഹം റഷ്യയിലേക്ക് പോയി, അവിടെ അദ്ദേഹം റഷ്യൻ കോടതിയിലെ മന്ത്രിയായ കാഷ്യസ് എം. ക്ലേയുടെ സെക്രട്ടറിയായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. റഷ്യയിൽ ആയിരുന്ന കാലത്ത്, മോസ്കോ സ്റ്റേറ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ നിയമ പ്രൊഫസറായ കോൺസ്റ്റാന്റിൻ പോബെഡോനോസ്‌റ്റേവുമായി കർട്ടിൻ ചങ്ങാത്തത്തിലായി. ചെക്കോസ്ലോവാക്യയും കോക്കസസും സന്ദർശിക്കുകയും സ്ലാവിക് ഭാഷകൾ പഠിക്കുകയും ചെയ്തു. റഷ്യൻ ഭാഷാ വൈദഗ്ധ്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിൽ തുടരുന്നതിനിടയിൽ, ചെക്ക്, പോളിഷ്, ബൊഹീമിയൻ, ലിത്വാനിയൻ, ലാത്വിയൻ, ഹംഗേറിയൻ, ടർക്കിഷ് എന്നിവയും അദ്ദേഹം പഠിച്ചു. &lt;ref&gt;[[Karl Kroeber|Kroeber, Karl]] (2002) &quot;Introduction&quot;, Curtin, Jeremiah ''[https://books.google.com/books?id=7g6E43SwuK0C&amp;q=%22jeremiah%22 Creation Myths of Primitive America]'', ABC-CLIO, p. ix. {{ISBN|9781576079393}}.&lt;/ref&gt;1868-ൽ ഒരു ഹ്രസ്വ സന്ദർശനത്തിനായി കർട്ടിൻ അമേരിക്കയിലേക്ക് മടങ്ങി. ഈ സമയത്ത് കർട്ടിൻ വില്യം എച്ച്. സെവാർഡിനോട് ചില അഭിപ്രായങ്ങൾ പറഞ്ഞതായി ക്ലേ അനുമാനിച്ചു, അത് ക്ലേയെ യുദ്ധ സെക്രട്ടറിയായി നിയമിച്ചു. കർട്ടിനെ &quot;ജെസ്യൂട്ട് ഐറിഷ്മാൻ&quot; എന്നാണ് ക്ലേ പരാമർശിച്ചത്&lt;ref name=Ricorso&gt;[http://www.ricorso.net/rx/az-data/authors/c/Curtin_J/life.htm &quot;Jeremiah Curtin (1835-1906)&quot;, Ricorso]&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
;Citations
{{Reflist}}

;Bibliography
{{refbegin}}
* {{citation|last=Kasparek |first=Christopher |author-link=Christopher Kasparek |title=Prus' ''Pharaoh'' and Curtin's Translation |journal=[[The Polish Review]] |volume=XXXI |number=2–3 |year=1986 |url=https://books.google.com/books?id=v01pAAAAMAAJ&amp;q=%22Jeremiah+Curtin%22 |pages=127–135 |jstor=25778204}}
* [[Bolesław Prus|Prus, Bolesław]], ''Pharaoh'', translated from the Polish, with foreword and notes, by [[Christopher Kasparek]], [[Amazon Kindle]] [[e-book]], 2020, ASIN:BO8MDN6CZV.
* {{citation|editor-last=Schafer |editor-first=Joseph |editor-link=&lt;!--Joseph Schafer--&gt; |title=Memoirs of Jeremiah Curtin |location=Madison |publisher=State Historical Society of Wisconsin |date=1940 |url=https://archive.org/stream/MemoirsOfJeremiahCurtin/MemoirsOfJeremiahCurtin-Copy#page/n9/mode/2up }}
* {{citation|last=Segel |first=Harold B. |author-link=Harold B. Segel |title=Sienkiewicz's First Translator, Jeremiah Curtin |journal=[[The Slavic Review]] |volume=XXIV |number=2 |date=June 1965 |url=https://www.cambridge.org/core/journals/slavic-review/article/sienkiewiczs-first-translator-jeremiah-curtin/3D137FB5F9A23DAF8F58A4FB0A225001 |url-access=subscription |pages=189–214 |doi=10.2307/2492325 |jstor=2492325}}

{{refend}}

==പുറംകണ്ണികൾ==
{{Commons category}}
{{wikisource author}}
* {{Gutenberg author |id=Curtin,+Jeremiah | name=Jeremiah Curtin}}
* {{Internet Archive author |sname=Jeremiah Curtin}}
* {{Librivox author |id=7075}}
*[http://www.rogalinski.com.pl/jezyki-obce/ogniem-i-mieczem-henryka-sienkiewicza-w-tlumaczeniu-jeremiaha-curtina-jako-przyklad-braku-zrozumienia-historii-polski-przez-obcokrajowca-oraz-trudnosci-z-odzwierciedleniem-kolorytu-jezykowego-w-pr/ Analysis of Curtin's translation of &quot;With Fire and Sword&quot; by Henryk Sienkiewicz (in Polish)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120616020223/http://www.rogalinski.com.pl/jezyki-obce/ogniem-i-mieczem-henryka-sienkiewicza-w-tlumaczeniu-jeremiaha-curtina-jako-przyklad-braku-zrozumienia-historii-polski-przez-obcokrajowca-oraz-trudnosci-z-odzwierciedleniem-kolorytu-jezykowego-w-pr/ |date=2012-06-16 }}
*[http://www.sacred-texts.com/neu/celt/mfli/index.htm ''Myths and Folk-lore of Ireland'']
*[http://www.sacred-texts.com/neu/celt/tfgw/index.htm ''Tales of the Fairies and of the Ghost World'']
*[http://www.sacred-texts.com/nam/ca/cma/index.htm ''Creation Myths of Primitive America'']
*[http://www.sacred-texts.com/asia/jss/index.htm ''A Journey in Southern Siberia'']
*[http://www.sacred-texts.com/nam/iro/sim/index.htm ''Seneca Indian Myths'']
*[http://rs6.loc.gov/cgi-bin/query/r?ammem/lhbum:@field(DOCID+@lit(lhbum52353)): His memoirs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220824022145/http://rs6.loc.gov/cgi-bin/query/r?ammem/lhbum:@field(DOCID+@lit(lhbum52353)): |date=2022-08-24 }}
* {{LCAuth|n50018558|Jeremiah Curtin|83|ue}}

{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:1906-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1835-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഐറിഷ് നാടോടി ശാസ്ത്രജ്ഞർ]]</text>
      <sha1>9n77h0qsrsqt0panty658fhlqfke2pu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക</title>
    <ns>0</ns>
    <id>568543</id>
    <revision>
      <id>4616628</id>
      <parentid>3730750</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:19:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <origin>4616628</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6022" sha1="62oj14jkd5xdllvgykpflgo7a58evbn" xml:space="preserve">1957 മുതലുള്ള, കേരളവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക:&lt;ref&gt;https://www.thecurrentindia.com/govt/education-ministers-of-kerala/&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! പേര്	 !!  ഔദ്യോഗിക കാലം 
! colspan=&quot;2&quot; |രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി
|-
|	[[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]]	||	5 ഏപ്രിൽ 1957  -  31 ജൂലൈ 1959
|
|
|-
|	[[പി.പി. ഉമ്മർകോയ|പി.പി. ഉമ്മർ‍‍ കോയ]]||	22 ഫെബ്രുവരി 1960 - 26 സപ്തംബർ 1962
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|
|-
|	[[ആർ. ശങ്കർ]]	||	26 സപ്തംബർ 1962 - 10 സപ്തംബർ 1964
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	06 മാർച്ച് 1967 - 01 നവംബർ 1969
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	01 നവംബർ 1969 - 01 ആഗസ്ത് 1970
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	04 ഒക്ടോബർ 1970 - 01 മാർച്ച് 1973
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ചാക്കീരി അഹമ്മദ് കുട്ടി]]||	01 മാർച്ച്  1973 – 25 മാർച്ച്  1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	25 മാർച്ച്  1977 - 25  ഏപ്രിൽ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	27 ഏപ്രിൽ 1977 - 20 ഡിസംബർ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[യു.എ. ബീരാൻ]]	||	27 ജനുവരി 1978 - 3 നവംബർ 1978
|
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	29 ഒക്ടോബർ 1978 - 07 ഒക്ടോബർ 1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	12 ഒക്ടോബർ 1979 - 01 ഡിസംബർ  1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ബേബി ജോൺ]]	||	25 ജനുവരി 1980 - 20 ഒക്ടോബർ 1981
|
|
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	28 ഡിസംബർ  1981 - 17 മാർച്ച്  1982
|
|
|-
|	[[ടി.എം. ജേക്കബ്]]	||	24 മെയ് 1982 - 25 മാർച്ച് 1987
|
|
|-
|	[[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]	||	26 മാർച്ച്  1987 - 17 ജൂൺ 1991
|
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	24 ജൂൺ 1991 to 16 മാർച്ച് 1995
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	22 മാർച്ച്  1995 - 09 മെയ് 1996
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	20 മെയ് 1996 - 13 മെയ്  2001
|[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]
|
|-
|	[[നാലകത്ത് സൂപ്പി]]	||	17 മെയ്  2001 - 29 ആഗസ്ത് 2004
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	31 ആഗസ്ത്  2004 - 12 മെയ്  2006
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[എം.എ. ബേബി]]	||	18 മെയ്  2006 - 14 മെയ്  2011
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|
|-
|	[[പി.കെ. അബ്ദുറബ്ബ്]]	||	18 മെയ്  2011 - 20 മെയ് 2016
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[കെ.ടി. ജലീൽ]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്|സി. രവീന്ദ്രനാഥ് (]]&lt;nowiki/&gt;പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	14 ആഗസ്റ്റ്  2018 -  13 ഏപ്രിൽ  2021 
25 മേയ്  2016 – 3 മേയ്  2021
|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]
|
|-
|	[[ആർ. ബിന്ദു]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] (പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	20 May 2021 – തുടരുന്നു 
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|
|}

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]</text>
      <sha1>62oj14jkd5xdllvgykpflgo7a58evbn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616630</id>
      <parentid>4616628</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:21:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>4616630</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6122" sha1="d2mi2layszap8yqq3nsgtq5h3fzibbe" xml:space="preserve">1957 മുതലുള്ള, കേരളവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക:&lt;ref&gt;https://www.thecurrentindia.com/govt/education-ministers-of-kerala/&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! പേര്	 !!  ഔദ്യോഗിക കാലം 
! colspan=&quot;2&quot; |രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി
|-
|	[[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]]	||	5 ഏപ്രിൽ 1957  -  31 ജൂലൈ 1959
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
|
|-
|	[[പി.പി. ഉമ്മർകോയ|പി.പി. ഉമ്മർ‍‍ കോയ]]||	22 ഫെബ്രുവരി 1960 - 26 സപ്തംബർ 1962
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|
|-
|	[[ആർ. ശങ്കർ]]	||	26 സപ്തംബർ 1962 - 10 സപ്തംബർ 1964
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	06 മാർച്ച് 1967 - 01 നവംബർ 1969
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	01 നവംബർ 1969 - 01 ആഗസ്ത് 1970
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	04 ഒക്ടോബർ 1970 - 01 മാർച്ച് 1973
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ചാക്കീരി അഹമ്മദ് കുട്ടി]]||	01 മാർച്ച്  1973 – 25 മാർച്ച്  1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	25 മാർച്ച്  1977 - 25  ഏപ്രിൽ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	27 ഏപ്രിൽ 1977 - 20 ഡിസംബർ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[യു.എ. ബീരാൻ]]	||	27 ജനുവരി 1978 - 3 നവംബർ 1978
|
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	29 ഒക്ടോബർ 1978 - 07 ഒക്ടോബർ 1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	12 ഒക്ടോബർ 1979 - 01 ഡിസംബർ  1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ബേബി ജോൺ]]	||	25 ജനുവരി 1980 - 20 ഒക്ടോബർ 1981
|
|
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	28 ഡിസംബർ  1981 - 17 മാർച്ച്  1982
|
|
|-
|	[[ടി.എം. ജേക്കബ്]]	||	24 മെയ് 1982 - 25 മാർച്ച് 1987
|
|
|-
|	[[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]	||	26 മാർച്ച്  1987 - 17 ജൂൺ 1991
|
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	24 ജൂൺ 1991 to 16 മാർച്ച് 1995
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	22 മാർച്ച്  1995 - 09 മെയ് 1996
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	20 മെയ് 1996 - 13 മെയ്  2001
|[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]
|
|-
|	[[നാലകത്ത് സൂപ്പി]]	||	17 മെയ്  2001 - 29 ആഗസ്ത് 2004
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	31 ആഗസ്ത്  2004 - 12 മെയ്  2006
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[എം.എ. ബേബി]]	||	18 മെയ്  2006 - 14 മെയ്  2011
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|
|-
|	[[പി.കെ. അബ്ദുറബ്ബ്]]	||	18 മെയ്  2011 - 20 മെയ് 2016
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[കെ.ടി. ജലീൽ]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്|സി. രവീന്ദ്രനാഥ് (]]&lt;nowiki/&gt;പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	14 ആഗസ്റ്റ്  2018 -  13 ഏപ്രിൽ  2021 
25 മേയ്  2016 – 3 മേയ്  2021
|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]
|
|-
|	[[ആർ. ബിന്ദു]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] (പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	20 May 2021 – തുടരുന്നു 
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|
|}

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]</text>
      <sha1>d2mi2layszap8yqq3nsgtq5h3fzibbe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616631</id>
      <parentid>4616630</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:26:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4616631</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6470" sha1="bpbqouxrgojzn1d5y1b08ccpiso0e27" xml:space="preserve">1957 മുതലുള്ള, കേരളവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക:&lt;ref&gt;https://www.thecurrentindia.com/govt/education-ministers-of-kerala/&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! പേര്	 !!  ഔദ്യോഗിക കാലം 
! colspan=&quot;2&quot; |രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി
|-
|	[[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]]	||	5 ഏപ്രിൽ 1957  -  31 ജൂലൈ 1959
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|-
|	[[പി.പി. ഉമ്മർകോയ|പി.പി. ഉമ്മർ‍‍ കോയ]]||	22 ഫെബ്രുവരി 1960 - 26 സപ്തംബർ 1962
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ശങ്കർ]]	||	26 സപ്തംബർ 1962 - 10 സപ്തംബർ 1964
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	06 മാർച്ച് 1967 - 01 നവംബർ 1969
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	01 നവംബർ 1969 - 01 ആഗസ്ത് 1970
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	04 ഒക്ടോബർ 1970 - 01 മാർച്ച് 1973
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ചാക്കീരി അഹമ്മദ് കുട്ടി]]||	01 മാർച്ച്  1973 – 25 മാർച്ച്  1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	25 മാർച്ച്  1977 - 25  ഏപ്രിൽ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	27 ഏപ്രിൽ 1977 - 20 ഡിസംബർ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[യു.എ. ബീരാൻ]]	||	27 ജനുവരി 1978 - 3 നവംബർ 1978
|
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	29 ഒക്ടോബർ 1978 - 07 ഒക്ടോബർ 1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	12 ഒക്ടോബർ 1979 - 01 ഡിസംബർ  1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ബേബി ജോൺ]]	||	25 ജനുവരി 1980 - 20 ഒക്ടോബർ 1981
|
|
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	28 ഡിസംബർ  1981 - 17 മാർച്ച്  1982
|
|
|-
|	[[ടി.എം. ജേക്കബ്]]	||	24 മെയ് 1982 - 25 മാർച്ച് 1987
|
|
|-
|	[[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]	||	26 മാർച്ച്  1987 - 17 ജൂൺ 1991
|
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	24 ജൂൺ 1991 to 16 മാർച്ച് 1995
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	22 മാർച്ച്  1995 - 09 മെയ് 1996
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	20 മെയ് 1996 - 13 മെയ്  2001
|[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]
|
|-
|	[[നാലകത്ത് സൂപ്പി]]	||	17 മെയ്  2001 - 29 ആഗസ്ത് 2004
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	31 ആഗസ്ത്  2004 - 12 മെയ്  2006
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[എം.എ. ബേബി]]	||	18 മെയ്  2006 - 14 മെയ്  2011
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[പി.കെ. അബ്ദുറബ്ബ്]]	||	18 മെയ്  2011 - 20 മെയ് 2016
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|
|-
|	[[കെ.ടി. ജലീൽ]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്|സി. രവീന്ദ്രനാഥ് (]]&lt;nowiki/&gt;പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	14 ആഗസ്റ്റ്  2018 -  13 ഏപ്രിൽ  2021 
25 മേയ്  2016 – 3 മേയ്  2021
|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ബിന്ദു]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] (പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	20 May 2021 – തുടരുന്നു 
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|}

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]</text>
      <sha1>bpbqouxrgojzn1d5y1b08ccpiso0e27</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616632</id>
      <parentid>4616631</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:44:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4616632</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7172" sha1="tojvw7hp00c7hfu2piibodvc6yt698u" xml:space="preserve">1957 മുതലുള്ള, കേരളവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക:&lt;ref&gt;https://www.thecurrentindia.com/govt/education-ministers-of-kerala/&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! പേര്	 !!  ഔദ്യോഗിക കാലം 
! colspan=&quot;2&quot; |രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി
|-
|	[[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]]	||	5 ഏപ്രിൽ 1957  -  31 ജൂലൈ 1959
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|-
|	[[പി.പി. ഉമ്മർകോയ|പി.പി. ഉമ്മർ‍‍ കോയ]]||	22 ഫെബ്രുവരി 1960 - 26 സപ്തംബർ 1962
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ശങ്കർ]]	||	26 സപ്തംബർ 1962 - 10 സപ്തംബർ 1964
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	06 മാർച്ച് 1967 - 01 നവംബർ 1969
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	01 നവംബർ 1969 - 01 ആഗസ്ത് 1970
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	04 ഒക്ടോബർ 1970 - 01 മാർച്ച് 1973
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ചാക്കീരി അഹമ്മദ് കുട്ടി]]||	01 മാർച്ച്  1973 – 25 മാർച്ച്  1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	25 മാർച്ച്  1977 - 25  ഏപ്രിൽ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	27 ഏപ്രിൽ 1977 - 20 ഡിസംബർ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[യു.എ. ബീരാൻ]]	||	27 ജനുവരി 1978 - 3 നവംബർ 1978
|
|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	29 ഒക്ടോബർ 1978 - 07 ഒക്ടോബർ 1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	12 ഒക്ടോബർ 1979 - 01 ഡിസംബർ  1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ബേബി ജോൺ]]	||	25 ജനുവരി 1980 - 20 ഒക്ടോബർ 1981
|
|
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	28 ഡിസംബർ  1981 - 17 മാർച്ച്  1982
|
|
|-
|	[[ടി.എം. ജേക്കബ്]]	||	24 മെയ് 1982 - 25 മാർച്ച് 1987
|
|
|-
|	[[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]	||	26 മാർച്ച്  1987 - 17 ജൂൺ 1991
|
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	24 ജൂൺ 1991 to 16 മാർച്ച് 1995
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	22 മാർച്ച്  1995 - 09 മെയ് 1996
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	20 മെയ് 1996 - 13 മെയ്  2001
|[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]
|
|-
|	[[നാലകത്ത് സൂപ്പി]]	||	17 മെയ്  2001 - 29 ആഗസ്ത് 2004
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	31 ആഗസ്ത്  2004 - 12 മെയ്  2006
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[എം.എ. ബേബി]]	||	18 മെയ്  2006 - 14 മെയ്  2011
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[പി.കെ. അബ്ദുറബ്ബ്]]	||	18 മെയ്  2011 - 20 മെയ് 2016
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[കെ.ടി. ജലീൽ]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്|സി. രവീന്ദ്രനാഥ് (]]&lt;nowiki/&gt;പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	14 ആഗസ്റ്റ്  2018 -  13 ഏപ്രിൽ  2021 
25 മേയ്  2016 – 3 മേയ്  2021
|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ബിന്ദു]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] (പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	20 May 2021 – തുടരുന്നു 
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|}

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]</text>
      <sha1>tojvw7hp00c7hfu2piibodvc6yt698u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616659</id>
      <parentid>4616632</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:20:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4616659</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7346" sha1="e0xnfy4wusmohlaqay4wu9sfyvsc6w7" xml:space="preserve">1957 മുതലുള്ള, കേരളവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക:&lt;ref&gt;https://www.thecurrentindia.com/govt/education-ministers-of-kerala/&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! പേര്	 !!  ഔദ്യോഗിക കാലം 
! colspan=&quot;2&quot; |രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി
|-
|	[[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]]	||	5 ഏപ്രിൽ 1957  -  31 ജൂലൈ 1959
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|-
|	[[പി.പി. ഉമ്മർകോയ|പി.പി. ഉമ്മർ‍‍ കോയ]]||	22 ഫെബ്രുവരി 1960 - 26 സപ്തംബർ 1962
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ശങ്കർ]]	||	26 സപ്തംബർ 1962 - 10 സപ്തംബർ 1964
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	06 മാർച്ച് 1967 - 01 നവംബർ 1969
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	01 നവംബർ 1969 - 01 ആഗസ്ത് 1970
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	04 ഒക്ടോബർ 1970 - 01 മാർച്ച് 1973
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ചാക്കീരി അഹമ്മദ് കുട്ടി]]||	01 മാർച്ച്  1973 – 25 മാർച്ച്  1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	25 മാർച്ച്  1977 - 25  ഏപ്രിൽ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	27 ഏപ്രിൽ 1977 - 20 ഡിസംബർ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[യു.എ. ബീരാൻ]]	||	27 ജനുവരി 1978 - 3 നവംബർ 1978
| [[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot;|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	29 ഒക്ടോബർ 1978 - 07 ഒക്ടോബർ 1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	12 ഒക്ടോബർ 1979 - 01 ഡിസംബർ  1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ബേബി ജോൺ]]	||	25 ജനുവരി 1980 - 20 ഒക്ടോബർ 1981
|
|
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	28 ഡിസംബർ  1981 - 17 മാർച്ച്  1982
|
|
|-
|	[[ടി.എം. ജേക്കബ്]]	||	24 മെയ് 1982 - 25 മാർച്ച് 1987
|
|
|-
|	[[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]	||	26 മാർച്ച്  1987 - 17 ജൂൺ 1991
|
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	24 ജൂൺ 1991 to 16 മാർച്ച് 1995
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	22 മാർച്ച്  1995 - 09 മെയ് 1996
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	20 മെയ് 1996 - 13 മെയ്  2001
|[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]
|
|-
|	[[നാലകത്ത് സൂപ്പി]]	||	17 മെയ്  2001 - 29 ആഗസ്ത് 2004
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	31 ആഗസ്ത്  2004 - 12 മെയ്  2006
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[എം.എ. ബേബി]]	||	18 മെയ്  2006 - 14 മെയ്  2011
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[പി.കെ. അബ്ദുറബ്ബ്]]	||	18 മെയ്  2011 - 20 മെയ് 2016
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[കെ.ടി. ജലീൽ]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്|സി. രവീന്ദ്രനാഥ് (]]&lt;nowiki/&gt;പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	14 ആഗസ്റ്റ്  2018 -  13 ഏപ്രിൽ  2021 
25 മേയ്  2016 – 3 മേയ്  2021
|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ബിന്ദു]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] (പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	20 May 2021 – തുടരുന്നു 
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|}

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]</text>
      <sha1>e0xnfy4wusmohlaqay4wu9sfyvsc6w7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616661</id>
      <parentid>4616659</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:30:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4616661</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7452" sha1="fzpx59rgqcio2zbaw9icvsu0iwc1hh0" xml:space="preserve">1957 മുതലുള്ള, കേരളവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക:&lt;ref&gt;https://www.thecurrentindia.com/govt/education-ministers-of-kerala/&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! പേര്	 !!  ഔദ്യോഗിക കാലം 
! colspan=&quot;2&quot; |രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി
|-
|	[[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]]	||	5 ഏപ്രിൽ 1957  -  31 ജൂലൈ 1959
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|-
|	[[പി.പി. ഉമ്മർകോയ|പി.പി. ഉമ്മർ‍‍ കോയ]]||	22 ഫെബ്രുവരി 1960 - 26 സപ്തംബർ 1962
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ശങ്കർ]]	||	26 സപ്തംബർ 1962 - 10 സപ്തംബർ 1964
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	06 മാർച്ച് 1967 - 01 നവംബർ 1969
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	01 നവംബർ 1969 - 01 ആഗസ്ത് 1970
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	04 ഒക്ടോബർ 1970 - 01 മാർച്ച് 1973
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ചാക്കീരി അഹമ്മദ് കുട്ടി]]||	01 മാർച്ച്  1973 – 25 മാർച്ച്  1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	25 മാർച്ച്  1977 - 25  ഏപ്രിൽ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	27 ഏപ്രിൽ 1977 - 20 ഡിസംബർ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[യു.എ. ബീരാൻ]]	||	27 ജനുവരി 1978 - 3 നവംബർ 1978
| [[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot;|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	29 ഒക്ടോബർ 1978 - 07 ഒക്ടോബർ 1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	12 ഒക്ടോബർ 1979 - 01 ഡിസംബർ  1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ബേബി ജോൺ]]	||	25 ജനുവരി 1980 - 20 ഒക്ടോബർ 1981
|
|
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	28 ഡിസംബർ  1981 - 17 മാർച്ച്  1982
| 
| bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Joseph)}}&quot; |
|-
|	[[ടി.എം. ജേക്കബ്]]	||	24 മെയ് 1982 - 25 മാർച്ച് 1987
|
|
|-
|	[[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]	||	26 മാർച്ച്  1987 - 17 ജൂൺ 1991
|
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	24 ജൂൺ 1991 to 16 മാർച്ച് 1995
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	22 മാർച്ച്  1995 - 09 മെയ് 1996
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	20 മെയ് 1996 - 13 മെയ്  2001
|[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Joseph)}}&quot; |
|-
|	[[നാലകത്ത് സൂപ്പി]]	||	17 മെയ്  2001 - 29 ആഗസ്ത് 2004
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	31 ആഗസ്ത്  2004 - 12 മെയ്  2006
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[എം.എ. ബേബി]]	||	18 മെയ്  2006 - 14 മെയ്  2011
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[പി.കെ. അബ്ദുറബ്ബ്]]	||	18 മെയ്  2011 - 20 മെയ് 2016
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[കെ.ടി. ജലീൽ]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്|സി. രവീന്ദ്രനാഥ് (]]&lt;nowiki/&gt;പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	14 ആഗസ്റ്റ്  2018 -  13 ഏപ്രിൽ  2021 
25 മേയ്  2016 – 3 മേയ്  2021
|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ബിന്ദു]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] (പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	20 May 2021 – തുടരുന്നു 
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|}

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]</text>
      <sha1>fzpx59rgqcio2zbaw9icvsu0iwc1hh0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616662</id>
      <parentid>4616661</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:39:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4616662</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7504" sha1="166dwq38zc1eivpdeqq41jh26r23i02" xml:space="preserve">1957 മുതലുള്ള, കേരളവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക:&lt;ref&gt;https://www.thecurrentindia.com/govt/education-ministers-of-kerala/&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! പേര്	 !!  ഔദ്യോഗിക കാലം 
! colspan=&quot;2&quot; |രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി
|-
|	[[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]]	||	5 ഏപ്രിൽ 1957  -  31 ജൂലൈ 1959
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|-
|	[[പി.പി. ഉമ്മർകോയ|പി.പി. ഉമ്മർ‍‍ കോയ]]||	22 ഫെബ്രുവരി 1960 - 26 സപ്തംബർ 1962
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ശങ്കർ]]	||	26 സപ്തംബർ 1962 - 10 സപ്തംബർ 1964
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	06 മാർച്ച് 1967 - 01 നവംബർ 1969
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	01 നവംബർ 1969 - 01 ആഗസ്ത് 1970
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	04 ഒക്ടോബർ 1970 - 01 മാർച്ച് 1973
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ചാക്കീരി അഹമ്മദ് കുട്ടി]]||	01 മാർച്ച്  1973 – 25 മാർച്ച്  1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	25 മാർച്ച്  1977 - 25  ഏപ്രിൽ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	27 ഏപ്രിൽ 1977 - 20 ഡിസംബർ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[യു.എ. ബീരാൻ]]	||	27 ജനുവരി 1978 - 3 നവംബർ 1978
| [[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot;|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	29 ഒക്ടോബർ 1978 - 07 ഒക്ടോബർ 1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	12 ഒക്ടോബർ 1979 - 01 ഡിസംബർ  1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ബേബി ജോൺ]]	||	25 ജനുവരി 1980 - 20 ഒക്ടോബർ 1981
|
|
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	28 ഡിസംബർ  1981 - 17 മാർച്ച്  1982
| 
| bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Joseph)}}&quot; |
|-
|	[[ടി.എം. ജേക്കബ്]]	||	24 മെയ് 1982 - 25 മാർച്ച് 1987
|
| bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Jacob)}}&quot; |
|-
|	[[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]	||	26 മാർച്ച്  1987 - 17 ജൂൺ 1991
|
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	24 ജൂൺ 1991 to 16 മാർച്ച് 1995
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	22 മാർച്ച്  1995 - 09 മെയ് 1996
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	20 മെയ് 1996 - 13 മെയ്  2001
|[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Joseph)}}&quot; |
|-
|	[[നാലകത്ത് സൂപ്പി]]	||	17 മെയ്  2001 - 29 ആഗസ്ത് 2004
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	31 ആഗസ്ത്  2004 - 12 മെയ്  2006
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[എം.എ. ബേബി]]	||	18 മെയ്  2006 - 14 മെയ്  2011
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[പി.കെ. അബ്ദുറബ്ബ്]]	||	18 മെയ്  2011 - 20 മെയ് 2016
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[കെ.ടി. ജലീൽ]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്|സി. രവീന്ദ്രനാഥ് (]]&lt;nowiki/&gt;പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	14 ആഗസ്റ്റ്  2018 -  13 ഏപ്രിൽ  2021 
25 മേയ്  2016 – 3 മേയ്  2021
|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ബിന്ദു]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] (പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	20 May 2021 – തുടരുന്നു 
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|}

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]</text>
      <sha1>166dwq38zc1eivpdeqq41jh26r23i02</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616664</id>
      <parentid>4616662</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:45:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4616664</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7570" sha1="fh35edcukrih2gqik8kxca429g053fe" xml:space="preserve">1957 മുതലുള്ള, കേരളവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക:&lt;ref&gt;https://www.thecurrentindia.com/govt/education-ministers-of-kerala/&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! പേര്	 !!  ഔദ്യോഗിക കാലം 
! colspan=&quot;2&quot; |രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി
|-
|	[[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]]	||	5 ഏപ്രിൽ 1957  -  31 ജൂലൈ 1959
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|-
|	[[പി.പി. ഉമ്മർകോയ|പി.പി. ഉമ്മർ‍‍ കോയ]]||	22 ഫെബ്രുവരി 1960 - 26 സപ്തംബർ 1962
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ശങ്കർ]]	||	26 സപ്തംബർ 1962 - 10 സപ്തംബർ 1964
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	06 മാർച്ച് 1967 - 01 നവംബർ 1969
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	01 നവംബർ 1969 - 01 ആഗസ്ത് 1970
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	04 ഒക്ടോബർ 1970 - 01 മാർച്ച് 1973
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ചാക്കീരി അഹമ്മദ് കുട്ടി]]||	01 മാർച്ച്  1973 – 25 മാർച്ച്  1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	25 മാർച്ച്  1977 - 25  ഏപ്രിൽ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	27 ഏപ്രിൽ 1977 - 20 ഡിസംബർ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[യു.എ. ബീരാൻ]]	||	27 ജനുവരി 1978 - 3 നവംബർ 1978
| [[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot;|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	29 ഒക്ടോബർ 1978 - 07 ഒക്ടോബർ 1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	12 ഒക്ടോബർ 1979 - 01 ഡിസംബർ  1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ബേബി ജോൺ]]	||	25 ജനുവരി 1980 - 20 ഒക്ടോബർ 1981
|
| bgcolor=&quot;{{party color|Revolutionary Socialist Party (India)}}&quot; |
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	28 ഡിസംബർ  1981 - 17 മാർച്ച്  1982
| 
| bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Joseph)}}&quot; |
|-
|	[[ടി.എം. ജേക്കബ്]]	||	24 മെയ് 1982 - 25 മാർച്ച് 1987
|
| bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Jacob)}}&quot; |
|-
|	[[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]	||	26 മാർച്ച്  1987 - 17 ജൂൺ 1991
|
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	24 ജൂൺ 1991 to 16 മാർച്ച് 1995
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	22 മാർച്ച്  1995 - 09 മെയ് 1996
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	20 മെയ് 1996 - 13 മെയ്  2001
|[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Joseph)}}&quot; |
|-
|	[[നാലകത്ത് സൂപ്പി]]	||	17 മെയ്  2001 - 29 ആഗസ്ത് 2004
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	31 ആഗസ്ത്  2004 - 12 മെയ്  2006
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[എം.എ. ബേബി]]	||	18 മെയ്  2006 - 14 മെയ്  2011
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[പി.കെ. അബ്ദുറബ്ബ്]]	||	18 മെയ്  2011 - 20 മെയ് 2016
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[കെ.ടി. ജലീൽ]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്|സി. രവീന്ദ്രനാഥ് (]]&lt;nowiki/&gt;പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	14 ആഗസ്റ്റ്  2018 -  13 ഏപ്രിൽ  2021 
25 മേയ്  2016 – 3 മേയ്  2021
|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ബിന്ദു]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] (പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	20 May 2021 – തുടരുന്നു 
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|}

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]</text>
      <sha1>fh35edcukrih2gqik8kxca429g053fe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616665</id>
      <parentid>4616664</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:46:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <origin>4616665</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7793" sha1="rruo9gyuqqnpmvxc7j25a1plhe3gqry" xml:space="preserve">1957 മുതലുള്ള, കേരളവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക:&lt;ref&gt;https://www.thecurrentindia.com/govt/education-ministers-of-kerala/&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! പേര്	 !!  ഔദ്യോഗിക കാലം 
! colspan=&quot;2&quot; |രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി
|-
|	[[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]]	||	5 ഏപ്രിൽ 1957  -  31 ജൂലൈ 1959
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|-
|	[[പി.പി. ഉമ്മർകോയ|പി.പി. ഉമ്മർ‍‍ കോയ]]||	22 ഫെബ്രുവരി 1960 - 26 സപ്തംബർ 1962
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ശങ്കർ]]	||	26 സപ്തംബർ 1962 - 10 സപ്തംബർ 1964
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	06 മാർച്ച് 1967 - 01 നവംബർ 1969
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	01 നവംബർ 1969 - 01 ആഗസ്ത് 1970
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	04 ഒക്ടോബർ 1970 - 01 മാർച്ച് 1973
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ചാക്കീരി അഹമ്മദ് കുട്ടി]]||	01 മാർച്ച്  1973 – 25 മാർച്ച്  1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	25 മാർച്ച്  1977 - 25  ഏപ്രിൽ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	27 ഏപ്രിൽ 1977 - 20 ഡിസംബർ 1977
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[യു.എ. ബീരാൻ]]	||	27 ജനുവരി 1978 - 3 നവംബർ 1978
| [[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot;|
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	29 ഒക്ടോബർ 1978 - 07 ഒക്ടോബർ 1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]	||	12 ഒക്ടോബർ 1979 - 01 ഡിസംബർ  1979
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ബേബി ജോൺ]]	||	25 ജനുവരി 1980 - 20 ഒക്ടോബർ 1981
|[[റെവല്യൂഷനറി സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Revolutionary Socialist Party (India)}}&quot; |
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	28 ഡിസംബർ  1981 - 17 മാർച്ച്  1982
| [[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Joseph)}}&quot; |
|-
|	[[ടി.എം. ജേക്കബ്]]	||	24 മെയ് 1982 - 25 മാർച്ച് 1987
|[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജേക്കബ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Jacob)}}&quot; |
|-
|	[[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]	||	26 മാർച്ച്  1987 - 17 ജൂൺ 1991
|
|
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	24 ജൂൺ 1991 to 16 മാർച്ച് 1995
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	22 മാർച്ച്  1995 - 09 മെയ് 1996
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]	||	20 മെയ് 1996 - 13 മെയ്  2001
|[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Kerala Congress (Joseph)}}&quot; |
|-
|	[[നാലകത്ത് സൂപ്പി]]	||	17 മെയ്  2001 - 29 ആഗസ്ത് 2004
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]]	||	31 ആഗസ്ത്  2004 - 12 മെയ്  2006
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[എം.എ. ബേബി]]	||	18 മെയ്  2006 - 14 മെയ്  2011
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[പി.കെ. അബ്ദുറബ്ബ്]]	||	18 മെയ്  2011 - 20 മെയ് 2016
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്|മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
|bgcolor=&quot;{{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|-
|	[[കെ.ടി. ജലീൽ]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്|സി. രവീന്ദ്രനാഥ് (]]&lt;nowiki/&gt;പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	14 ആഗസ്റ്റ്  2018 -  13 ഏപ്രിൽ  2021 
25 മേയ്  2016 – 3 മേയ്  2021
|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|-
|	[[ആർ. ബിന്ദു]] (ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം) 
[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] (പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം)
|	20 May 2021 – തുടരുന്നു 
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| bgcolor=&quot;{{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|}

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]</text>
      <sha1>rruo9gyuqqnpmvxc7j25a1plhe3gqry</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തുളസീവനം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>570831</id>
    <revision>
      <id>4616690</id>
      <parentid>3931739</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T11:54:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616690</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1735" sha1="eytfdlw2njvozwr04dxmunl92mxc3r5" xml:space="preserve">മലയാളത്തിലും സംസ്കൃതത്തിലും നിരവധി കൃതികളും കീർത്തനങ്ങളും രചിച്ചിട്ടുള്ള ആർ. രാമചന്ദ്രൻ നായരുടെ തൂലികാനാമമാണ് '''തുളസീവനം'''. (ജനനം: 1939 ഏപ്രിൽ 23). കേരളത്തിലെ ചീഫ് സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു. ശബരിമല സന്നിധാനത്ത് എല്ലാ വൃശ്ചികം ഒന്നിനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതികൾ ഉൾപ്പെടുത്തി തുളസീവനം സംഗീത സദസ് നടത്താറുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://prd.kerala.gov.in/index.php/ml/node/1449 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2022-05-23 |archive-date=2024-12-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241226094427/https://prd.kerala.gov.in/index.php/ml/node/1449 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[ശ്രീ ശങ്കരാചാര്യ സംസ്കൃത സർവകലാശാല]]യുടെ ആദ്യ വൈസ് ചാൻസലർ ആയിരുന്നു.&lt;ref&gt;http://thulaseevanam.org/about/&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
* https://www.swathithirunal.in/composeres/tulaseevanam.htm

[[വർഗ്ഗം:തൂലികാനാമങ്ങളിൽ എഴുതുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1939-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 23-ന് ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>eytfdlw2njvozwr04dxmunl92mxc3r5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡോറിസ് ഹോവൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>587340</id>
    <revision>
      <id>4616652</id>
      <parentid>4550720</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:28:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616652</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5135" sha1="1bhgmnq3w9gmpifnf2cy6d84ohj1cho" xml:space="preserve">{{prettyurl/wikidata}}{{Infobox scientist
| name              = ഡോറിസ് ഹോവൽ
| image = Doris Howell on inewsource.jpg
| birth_date        = 1923
| death_date        = {{Death date and age|2019|11|23|1923}}
| workplaces        = [[Park University]] &lt;br/&gt; [[McGill University]]
| alma_mater        = [[Medical College of Pennsylvania]] &lt;br&gt; [[Duke University School of Medicine]] &lt;br&gt; [[Harvard Medical School]]
}}
പീഡിയാട്രിക് ഓങ്കോളജിയിൽ പ്രത്യേകത പരിചയം സിദ്ധിച്ച ഒരു [[അമേരിക്ക]]ൻ ഫിസിസ്റ്റാണ് '''ഡോറിസ് ഹോവൽ'''. അവർ പാലിയേറ്റീവ് കെയറിലെ പയനിയറിംഗ് ജോലികൾക്ക് &quot;mother of hospice&quot; എന്നറിയപ്പെട്ടു.
== ഗവേഷണവും കരിയറും ==
1955-ൽ, ഡ്യൂക്ക് യൂണിവേഴ്സിറ്റി സ്കൂൾ ഓഫ് മെഡിസിനിൽ ഹോവൽ ഫാക്കൽറ്റിയിൽ ചേർന്നു. പീഡിയാട്രിക് ക്യാൻസർ രോഗികൾക്കൊപ്പം അവർ ജോലി ചെയ്തു. കൂടാതെ പീഡിയാട്രിക് ഓങ്കോളജിസ്റ്റായി നിയമിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; പീഡിയാട്രിക് ഹെമറ്റോളജി-ഓങ്കോളജിയിൽ അവൾ ഒരു വിഭാഗം വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |title=Doris Howell Interview |url=https://exhibits.mclibrary.duke.edu/duke-women//interviews/howell-doris/ |access-date=2022-11-18 |website=exhibits.mclibrary.duke.edu }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ഡ്യൂക്കിൽ, ഹോവെൽ അവരുടെ അധ്യാപനത്തിന്റെ പേരിൽ പ്രകീർത്തിക്കപ്പെട്ടു. രണ്ട് തവണ അദ്ധ്യാപനത്തിനുള്ള വിശിഷ്ട അവാർഡ് ലഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; അവരുടെ ആദ്യത്തെ ഗവേഷകനായ ഫിലിപ്പ് ലാൻസ്‌കോവ്‌സ്‌കി സ്റ്റോണി ബ്രൂക്ക് യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി ഹോസ്പിറ്റലിൽ പീഡിയാട്രിക് മെഡിസിൻ ചെയർ ആയി.

പെൻസിൽവാനിയയിലെ വുമൺസ് മെഡിക്കൽ കോളേജിന്റെ അന്നത്തെ പ്രസിഡന്റായിരുന്ന മരിയൻ ഫെയിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ഫോൺ കോളിന് ശേഷം, ഹാവലിന് പീഡിയാട്രിക്സ് മേധാവിയായി ഒരു സ്ഥാനം വാഗ്ദാനം ചെയ്തു. അവർ 1970-ൽ പെൻസിൽവാനിയയിലെ മെഡിക്കൽ കോളേജ് (ഇപ്പോൾ ഡ്രെക്സൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജ് ഓഫ് മെഡിസിൻ) ലേക്ക് മാറി. ആ വർഷം തന്നെ ഈ വർഷത്തെ വിശിഷ്ട പൂർവ്വവിദ്യാർത്ഥിയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. അങ്ങനെ നാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ വനിതയായി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |title=Doris Howell |url=https://exhibits.mclibrary.duke.edu/duke-women/women/howell-doris/ |access-date=2022-11-18 |website=exhibits.mclibrary.duke.edu }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== പുരസ്കാരങ്ങളും ബഹുമതികളും ==
1970 ഡ്യൂക്ക് യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി വിശിഷ്ട പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികളെ തിരഞ്ഞെടുത്തു&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
2004 സാൻ ഡീഗോ വിമൻസ് ഹാൾ ഓഫ് ഫെയിം&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web |title=Doris Howell |url=https://www.sandiegowomenshalloffame.com/inductee/Doris-Howell |access-date=2022-11-18 |website=Women's Hall of Fame |language=en}}&lt;/ref&gt;

== Selected publications ==
* {{Cite Q|Q35329661}}
* {{Cite Q|Q74582265}}
* {{Cite Q|Q79620941}}

== Death ==
2019 നവംബർ 23 ന് ഹോവൽ അന്തരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://publications.aap.org/aapnews/news/11432 |access-date=2022-11-18 |website=publications.aap.org}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

{{authority control}}
{{DEFAULTSORT:Howell, Doris}}</text>
      <sha1>1bhgmnq3w9gmpifnf2cy6d84ohj1cho</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജൂലിയറ്റ ഗാന്ദ്ര</title>
    <ns>0</ns>
    <id>588127</id>
    <revision>
      <id>4616580</id>
      <parentid>3843620</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T23:25:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616580</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3986" sha1="qnyhouzinqade2jwr34mgj00ds4u9uu" xml:space="preserve">{{PU|Julieta Gandra}}
{{Infobox person
| name               = ജൂലിയറ്റ ഗാന്ദ്ര
| image              = File:JulietaGandra1.jpg
| alt                = &lt;!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software --&gt;
| caption            = 
| other_names        = 
| birth_name         = മരിയ ജൂലിയറ്റ ഗ്വിമാരേസ് ഗാന്ദ്ര
| birth_date         = 16 September 1917
| birth_place        = [[Oliveira de Azeméis]], [[Portugal]]
| death_date         = 8 October 2007 (aged 90)
| death_place        = Lisbon
| nationality        = പോർച്ചുഗീസ്
| occupation         = ഫിസിഷ്യനും ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റും
| years_active       = 
| known_for          = Amnesty International’s “Prisoner of Conscience of the Year”, 1964
| notable_works      = 
}}
'''ജൂലിയറ്റ ഗാന്ദ്ര''' (ജീവിതകാലം: 1917-2007) അംഗോളൻ സ്വാതന്ത്ര്യത്തെ പിന്തുണച്ചതിന് പോർച്ചുഗീസ് അധികാരികൾ തടവിലാക്കിയ ഒരു പോർച്ചുഗീസ് ഡോക്ടറായിരുന്നു. 1964-ൽ [[ആംനസ്റ്റി ഇന്റർനാഷണൽ|ആംനസ്റ്റി ഇന്റർനാഷണലിന്റെ]] &quot;പ്രിസണർ ഓഫ് കൺസൈൻസ് ഓഫ് ദ ഇയർ&quot; ആയിരുന്നു.

== ആദ്യകാലജീവിതം ==
1917 സെപ്തംബർ 16-ന് പോർച്ചുഗലിലെ പോർട്ടോയ്ക്ക് സമീപമുള്ള ഒലിവേറ ഡി അസെമെയ്സിൽ മരിയോ ഗാന്ദ്ര, അറോറ റോച്ച ഗുയിമാരേസ് ഗാന്ദ്ര ദമ്പതികളുടെ മകളായി മരിയ ജൂലിയറ്റ ഗ്വിമാരേസ് ഗാന്ദ്ര ജനിച്ചു. മാതാപിതാക്കളുടെ നാല് മക്കളിൽ ഒരാളായിരുന്നു അവർ. അവൾ ലിസ്ബണിൽ നിന്ന് വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദം നേടി. സർവ്വകലാശാലയിൽ പഠിക്കുമ്പോൾ അംഗോള സ്വദേശിയായ ഏണസ്റ്റോ കൊച്ചാറ്റ് ഒസോറിയോയെ അവർ കണ്ടുമുട്ടി. ദമ്പതികൾ വിവാഹിതരാകുകയും മകനായ മിഗ്വേൽ ജനിച്ചശേഷം 1940-കളുടെ മധ്യത്തിൽ പോർച്ചുഗലിൻറെ കോളനിയായിരുന്ന [[അംഗോള|അംഗോളയിലേക്ക്]] പോയി.&lt;ref name=&quot;Memorial&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.memorial2019.org/site/presos/maria-julieta-guimaraes-gandra|title=Maria Julieta Guimarães Gandra|accessdate=12 November 2020|website=Memorial aos presos e perseguidos políticos}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ISEG&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.adelinotorres.info/portugal/Julieta%20Gandra_Um%20exemplo%20de%20liberdade%20e%20luta%20pela%20democracia.pdf|title=Julieta Gandra|accessdate=12 November 2020|last1=Maria|first1=Adolfo|last2=Andringa|first2=Diana|website=Adelinotorres, ISEG, Lisbon}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Publico&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.publico.pt/2007/10/22/jornal/julieta-gandra-234666|title=Julieta Gandra|accessdate=13 November 2020|last1=Almeida|first1=São José|website=Público}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:1917-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2007-ൽ മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>qnyhouzinqade2jwr34mgj00ds4u9uu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തമിഴ്നാട് ഗവണ്മെന്റ് മൾട്ടി സൂപ്പർ സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആശുപത്രി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>588404</id>
    <revision>
      <id>4616660</id>
      <parentid>3907125</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:20:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616660</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29486" sha1="73cjcno9u6wli1mdi19wi9k3lwlihfq" xml:space="preserve">{{pu|Tamil Nadu Government Multi Super Speciality Hospital}}
{{Infobox hospital
| Name        = തമിഴ്നാട് ഗവണ്മെന്റ് മൾട്ടി സൂപ്പർ സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആശുപത്രി
| Org/Group   = Government of Tamil Nadu
| Image       = [[File:Tamil Nadu-Secretariat-Assembly-New-Building.jpg|290px]]
| Caption     = Government Multi Super Speciality Hospital, Chennai
| map_type    = 
| latitude    = &lt;!-- used only for adding a map, with map_type --&gt;
| longitude   = &lt;!-- used only for adding a map, with map_type --&gt;
| Logo        = &lt;!-- optional --&gt;
| Location    = [[Omandurar Government Estate|ഗവണ്മെന്റ് എസ്റ്റേറ്റ്]], [[Anna Salai|അണ്ണാ ശാലൈ]]
| Region      = [[Chennai|ചെന്നൈ]]
| State       = [[Tamil Nadu|തമിഴ് നാട്]]
| Country     = [[ഇന്ത്യ]]
| Coordinates = 
| HealthCare  = Public
| Type        = Full-service medical center, referral, and teaching hospital
| Speciality  = &lt;!-- if devoted to a speciality, i.e. not if has broad spectrum of specialities --&gt;
| Standards   = &lt;!-- optional if no national standards --&gt;
| Emergency   = 
| Affiliation = 
| Beds        = 400
| Founded     = 
| Closed      = &lt;!-- optional --&gt;
| Website     = 
| Wiki-Links  = &lt;!-- optional --&gt;
|}}
{{Infobox building
| name = 
| native_name = 
| image = 
| image_size = 250px
| caption = 
| alternate_names = 
| location = 
| address = 
| highest_prev = 
| highest_next = 
| start_date = {{start date and age|2008}}
| completion_date = {{start date and age|2010}}
| inauguration_date = {{start date and age|2010|3|13}} (as legislative assembly building)&lt;br /&gt;{{start date and age|2014|2|21}} (as hospital)
| building_type = 
| antenna_spire = 
| roof = 
| top_floor = 5
| floor_count = 6
| elevator_count = 
| architectural_style = 
| cost = ₹ 4,250 million in 2010
| floor_area = {{convert|1930000|sqft|m2|abbr=on}}
| architect = [[Gerkan, Marg and Partners]]
| structural_engineer = 
| main_contractor = 
| owner = [[Government of Tamil Nadu]]
| landlord = 
| references = 
}}
[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിലെ]] സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള 400 കിടക്കകളുള്ള ഒരു സൂപ്പർ-സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആശുപത്രിയാണ് '''തമിഴ്നാട് ഗവൺമെന്റ് മൾട്ടി-സൂപ്പർ-സ്പെഷ്യാലിറ്റി ഹോസ്പിറ്റൽ'''. അണ്ണാശാലയിലെ ഓമന്ദൂരാർ ഗവൺമെന്റ് എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് 2014 ഫെബ്രുവരിയിൽ തുറന്നു. അസംബ്ലി ഹാൾ, സെക്രട്ടേറിയറ്റ്, മുഖ്യമന്ത്രിയുടെയും ക്യാബിനറ്റ് മന്ത്രിമാരുടെയും ഓഫീസുകൾ എന്നിവ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി 2010-ൽ തമിഴ്‌നാട് ലെജിസ്ലേറ്റീവ് അസംബ്ലിയും സെക്രട്ടേറിയറ്റ് സമുച്ചയവും എന്ന നിലയിലാണ് ആദ്യം നിർമ്മിച്ചത്,  ഈ സമുച്ചയം പിന്നീട് ഒരു സൂപ്പർ സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആശുപത്രിയാക്കി മാറ്റി. 2010 ൽ 4,250 ദശലക്ഷം രൂപ ചെലവിൽ 1.93 ദശലക്ഷം ചതുരശ്ര അടിയിലാണ് ഇത് നിർമ്മിച്ചത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ndtv.com/india-news/425-crore-tamil-nadu-assembly-to-open-soon-411928|title=425-crore Tamil Nadu Assembly to open soon|access-date=2020-12-11|website=NDTV.com}}&lt;/ref&gt; 

== ചരിത്രം ==
1983ൽ [[എം.ജി. രാമചന്ദ്രൻ|എംജി രാമചന്ദ്രൻ]] മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന കാലത്താണ് പുതിയ നിയമസഭാ സമുച്ചയം നിർമിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ ആരംഭിച്ചത്. ചെന്നൈ നഗരത്തിൽ ജലക്ഷാമം രൂക്ഷമായപ്പോൾ [[മറീന ബീച്ച്|മറീന ബീച്ചിനു]] മുന്നിൽ അസംബ്ലി കോംപ്ലക്‌സ് നിർമ്മിക്കാനും [[തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി|തിരുച്ചിറപ്പള്ളിയിലേക്ക്]] മാറാനുമുള്ള ആശയം അദ്ദേഹം മുന്നോട്ടുവച്ചു. പിന്നീട് 2002-ൽ [[ജെ. ജയലളിത]] മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നപ്പോൾ ഈ ആശയം വീണ്ടും സജീവമായി. [[മഹാബലിപുരം|മാമല്ലപുരത്തിന്]] സമീപം 2000 ഏക്കർ വിസ്തൃതിയുള്ള ഭരണ നഗരം സർക്കാർ പരിഗണിക്കുന്നതായി അവർ നിയമസഭയിൽ അറിയിച്ചു. തിരുവിടന്തൈ, തയ്യൂർ വില്ലേജുകളിൽ നിർദ്ദിഷ്ട നഗരം വരുമെന്ന് പിന്നീട് പ്രസ്താവിച്ചു. 2003 ജനുവരിയിൽ, ചെന്നൈ മെട്രോപൊളിറ്റൻ ഡെവലപ്‌മെന്റ് അതോറിറ്റി (സിഎംഡിഎ) അഡ്‌മിനിസ്‌ട്രേറ്റീവ് സിറ്റി പദ്ധതിയുടെ സാധ്യതാ പഠനത്തിനായി [[Construction Industry Development Board of Malaysia|മലേഷ്യയിലെ കൺസ്ട്രക്ഷൻ ഇൻഡസ്ട്രി ഡെവലപ്‌മെന്റ് ബോർഡുമായി]] ഒരു കരാറിൽ ഒപ്പുവച്ചു. തുടർന്ന്, നിർദിഷ്ട ഭരണ നഗരം നിർമിക്കാൻ 15 മുതൽ 25 വർഷം വരെ എടുക്കുമെന്നതിനാൽ രണ്ട് വർഷത്തിനുള്ളിൽ സെക്രട്ടേറിയറ്റ് [[മറീന ബീച്ച്|മറീന ബീച്ചിന്]] എതിർവശത്തുള്ള ഒഴിഞ്ഞ സ്ഥലത്തേക്ക് മാറ്റുമെന്ന് ജയലളിത നിയമസഭയെ അറിയിച്ചു. [[Lady Willingdon College, Chennai|ലേഡി വില്ലിംഗ്ഡൺ കോളേജ്]] കാമ്പസാണ് ആദ്യം തിരഞ്ഞെടുത്തത്. പക്ഷേ, കാമ്പസിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം (ഏകദേശം 15 ഏക്കർ) അപര്യാപ്തമാണെന്ന് കണ്ടെത്തിയതിനാൽ, 2003 ഏപ്രിലിൽ അവർ പ്രഖ്യാപിച്ച ചെന്നൈ കാമ്പസിലെ 30 ഏക്കർ ക്വീൻ മേരീസ് കോളേജിൽ ഒരു പുതിയ സംയോജിത അസംബ്ലി കെട്ടിടം നിർമ്മിക്കാനുള്ള നിർദ്ദേശം അവർ മുന്നോട്ടുവച്ചു. എന്നാൽ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെയും ബന്ധപ്പെട്ട കോളേജിലെ വിദ്യാർത്ഥികളുടെയും എതിർപ്പിനെത്തുടർന്ന് ഇത് ഉപേക്ഷിച്ചു. 

അഞ്ച് മാസത്തിന് ശേഷം അണ്ണാ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി, [[മദ്രാസ് സർവ്വകലാശാല|മദ്രാസ് യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി]], സ്റ്റേറ്റ് ഗവൺമെന്റ് ഡാറ്റാ സെന്റർ എന്നിവയുടെ കോട്ടൂർപുരത്തെ 43 ഏക്കറിൽ സെക്രട്ടേറിയറ്റ് സ്ഥാപിക്കാൻ സർക്കാർ തീരുമാനിച്ചു. ഫണ്ട് സ്വരൂപിക്കാനുള്ള അധികാരം കൂടാതെ ആർക്കിടെക്റ്റിനെയും നിർമാണ ഏജൻസിയെയും തിരഞ്ഞെടുക്കാനുള്ള ചുമതലയും സിഎംഡിഎയെ ഏൽപ്പിച്ചു. [[എം.കെ. സ്റ്റാലിൻ|എം കെ സ്റ്റാലിൻ]] ഈ നിർദ്ദേശം വന്ന സമയത്ത് കോളേജിലെത്തി വിദ്യാർത്ഥി സമരത്തെ പിന്തുണച്ചിരുന്നു എന്നാണ് റിപ്പോർട്ട്. ആ വർഷം ഒക്ടോബറിൽ ജയലളിത പദ്ധതിക്ക് തറക്കല്ലിട്ടു. ഏഴുമാസത്തിനുശേഷം, പദ്ധതിയെക്കുറിച്ച് പുനർവിചിന്തനം നടന്നു. 

2007 മെയ് മാസത്തിൽ, അന്നത്തെ മുഖ്യമന്ത്രി എം.കരുണാനിധിയുടെ നിയമസഭയുമായുള്ള ബന്ധം 50 വർഷം തികയുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി നിയമസഭ ആഘോഷങ്ങൾ സംഘടിപ്പിച്ചപ്പോൾ, നിയമസഭ-സെക്രട്ടേറിയറ്റ് സമുച്ചയം നിർമ്മിക്കാനുള്ള ആശയം ഉയർന്നു. 2008 ജൂണിൽ കരുണാനിധി തറക്കല്ലിടുകയും അഞ്ച് മാസത്തിന് ശേഷം സ്ഥലം ഔദ്യോഗികമായി കരാറുകാർക്ക് കൈമാറുകയും ചെയ്തു.
[[പ്രമാണം:Tamil_Nadu_Secretariat.jpg|ലഘുചിത്രം|200x200ബിന്ദു| ആശുപത്രിയാക്കി മാറ്റുന്നതിന് മുമ്പ് 2010-ൽ സമുച്ചയം]]
നിയമസഭാ സമുച്ചയമായി നിർമ്മിച്ച ഈ കെട്ടിടം 2010 മാർച്ച് 13 ന് അന്നത്തെ ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി [[മൻമോഹൻ സിങ്|മൻമോഹൻ സിംഗ്]] ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു.  ഉദ്ഘാടനസമയത്തും നിർമാണം അപൂർണമായിരുന്നു. സമുച്ചയത്തിന്റെ ഉദ്ഘാടനത്തിനായി 30 ദശലക്ഷം {{Indian Rupees}} ചെലവിൽ താൽക്കാലിക താഴികക്കുടം നിർമ്മിച്ചു. താൽക്കാലിക താഴികക്കുടം പിന്നീട് പൊളിച്ചുമാറ്റി.  250 മില്യൺ {{Indian Rupees}} ചെലവിൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു. 3,200 ചതുരശ്ര അടി. സമുച്ചയത്തിന്റെ 'എ' ബ്ലോക്കിന്റെ മൂന്നാം നിലയിൽ 200 പേർക്ക് താമസിക്കാവുന്ന പൂർണ്ണമായും എയർകണ്ടീഷൻ ചെയ്ത കാന്റീനും പദ്ധതിയിട്ടിരുന്നു. &lt;ref&gt;http://dc-epaper.com/DC/DCC/2010/11/26/ArticleHtmls/26_11_2010_004_022.shtml?Mode=0{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

=== ഉപേക്ഷിക്കലും ആശുപത്രിയിലേക്കുള്ള പരിവർത്തനവും ===
2010 ജനുവരി 11-ന് മുൻ [[ദ്രാവിഡ മുന്നേറ്റ കഴകം|ഡിഎംകെ]] സർക്കാരാണ് [[ഫോർട്ട് സെന്റ് ജോർജ്, ഇന്ത്യ|സെന്റ് ജോർജ് കോട്ടയിലെ]] പഴയ നിയമസഭാ മന്ദിരത്തിൽ അവസാന സമ്മേളനം നടത്തിയത്. 2011 മെയ് മാസത്തിൽ [[ഓൾ ഇന്ത്യ അണ്ണാ ദ്രാവിഡ മുന്നേറ്റ കഴകം|എഐഎഡിഎംകെ]] സർക്കാർ അധികാരത്തിൽ വന്നപ്പോൾ, ആ  കെട്ടിടം ഉപേക്ഷിച്ച് മുൻ നിയമസഭാ മന്ദിരമായ [[ഫോർട്ട് സെന്റ് ജോർജ്, ഇന്ത്യ|ഫോർട്ട് സെന്റ് ജോർജ്ജിലേക്ക്]] തിരിച്ചു.  &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.thehindu.com/news/national/article2340747.ece|title=Ideas galore for Tamil Nadu's Secretariat building use|access-date=2013-05-16|last=Special Correspondent|date=2011-08-10|website=The Hindu}}&lt;/ref&gt; 2011 ഓഗസ്റ്റ് 19-ന് മുഖ്യമന്ത്രി ജയലളിത സംസ്ഥാന നിയമസഭയിൽ, മുൻ ഡിഎംകെ സർക്കാർ നിർമ്മിച്ച പുതിയ സെക്രട്ടേറിയറ്റ് സമുച്ചയത്തിലെ എ-ബ്ലോക്ക് മൾട്ടി സൂപ്പർ സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആശുപത്രിയാക്കി മാറ്റുമെന്നും ബി-ബ്ലോക്ക് നിർമ്മിക്കുമെന്നും പ്രഖ്യാപിച്ചു.  ദേശീയ ഹരിത ട്രൈബ്യൂണലിന്റെ അംഗീകാരത്തെ തുടർന്ന് 2013 ഫെബ്രുവരിയിൽ കെട്ടിടം മൾട്ടി സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആശുപത്രിയാക്കി മാറ്റുന്നതിനുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു. ആശുപത്രിയുടെ ആവശ്യങ്ങൾക്കനുസൃതമായി പരിഷ്കാരങ്ങൾ വരുത്തി. 

=== ആശുപത്രിയായി ഉദ്ഘാടനം ===
കാർഡിയോളജി, ന്യൂറോളജി, മെഡിക്കൽ ഓങ്കോളജി, നെഫ്രോളജി എന്നീ നാല് മെഡിക്കൽ വിഭാഗങ്ങളും കാർഡിയോ തൊറാസിക്, ന്യൂറോ, ഹാൻഡ് ആൻഡ് റീകൺസ്ട്രക്റ്റീവ് മൈക്രോ സർജറി, വാസ്കുലർ, സർജിക്കൽ ഓങ്കോളജി എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് സർജിക്കൽ വിഭാഗങ്ങളുമുള്ള ആറ് നിലകളുള്ള ആശുപത്രി 2014 ഫെബ്രുവരി 21ന് ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. യോഗയ്ക്കും പ്രകൃതിചികിത്സയ്ക്കുമുള്ള ഒരു ജീവിതശൈലി ക്ലിനിക്കിന് പുറമേ. 400 കിടക്കകളോടെ തുറന്ന ആശുപത്രി പിന്നീട് 500 കിടക്കകളാക്കി ഉയർത്തും എന്ന് പറഞ്ഞു. 

== ചെലവും പുനരവലോകനങ്ങളും ==
2,000 ദശലക്ഷം രൂപ ചെലവിൽ 1.8 ദശലക്ഷം ചതുരശ്ര അടിയിൽ ആദ്യം പദ്ധതിയിട്ടിരുന്ന കെട്ടിടത്തിന്റെ അളവുകൾ പെട്ടെന്ന് 130,000 ചതുരശ്ര അടി കൂടി വർധിപ്പിക്കുകയും അന്തിമ എസ്റ്റിമേറ്റ് {{Indian Rupees}} 4650 ദശലക്ഷമായി ഉയർത്തുകയും ചെയ്തു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.outlookindia.com/blog/story/a-rs450-crore-building-in-chennai-with-an-identity-crisis/3974|title=In Chennai, A Rs 450 Crore Building With An Identity Crisis|access-date=2020-12-11|website=www.outlookindia.com/}}&lt;/ref&gt;  ഉൽപന്നങ്ങളുടെ വില വർധന, അധിക ജോലികൾ, ഡിസൈൻ മാറ്റം, ബ്ലോക്കിലെ ബേസ്‌മെന്റിന്റെ ഉയരം വർധിപ്പിക്കൽ, കർശനമായ അഗ്നി സുരക്ഷാ നടപടികളും ഇലക്ട്രിക്കൽ സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങളും നടപ്പാക്കൽ, പോലീസ് സുരക്ഷയുടെ ആംഗിളിൽ നിന്നുള്ള നിർദ്ദേശങ്ങൾ എന്നിവ ചിലവ് വർദ്ധനയ്ക്ക് കാരണമായി ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. 

2014 ജനുവരിയിൽ സർക്കാർ സിവിൽ ജോലികൾക്കായി 269.3 ദശലക്ഷം രൂപയും മെഡിക്കൽ ഉപകരണങ്ങളും ഫർണിച്ചറുകളും വാങ്ങുന്നതിനായി 760.4 ദശലക്ഷം രൂപയും കൊതുക് നശീകരണ നടപടികൾക്കായി 20 ദശലക്ഷം രൂപയും താഴികക്കുടം പൂർത്തിയാക്കുന്നതിന് 68.6 ദശലക്ഷം രൂപയും അനുവദിച്ചു. 

== ഡിസൈൻ ==
[[ബെർലിൻ|ജർമ്മൻ]] ആസ്ഥാനമായുള്ള ആർക്കിടെക്റ്റ് കമ്പനിയായ ജിഎംപിയാണ് ഈ സമുച്ചയം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. Archivista Engineering Projects Pvt Ltd അവരുടെ ഇന്ത്യൻ പാർട്ണർ വിശദമായ ഡിസൈൻ എഞ്ചിനീയറിംഗ് ജോലികൾ നടത്തി. പുതിയ അസംബ്ലിയുടെ നിർമ്മാണം ഈസ്റ്റ് കോസ്റ്റ് കൺസ്ട്രക്ഷൻസ് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രീസ് ലിമിറ്റഡിനെ ഏൽപ്പിച്ചു.

30 മീറ്റർ ഉയരവും 45&amp;nbsp;മീറ്റർ വ്യാസമുള്ള ഈ സമുച്ചയത്തിന് നാല് വൃത്താകൃതിയിലുള്ള നടുമുറ്റങ്ങളുണ്ട്, കൂടാതെ ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ദ്രാവിഡ ക്ഷേത്ര സമുച്ചയങ്ങളുടെ ഘടനാപരമായ സവിശേഷതകളെ പ്രതിധ്വനിപ്പിക്കുന്നതാണ് ഡിസൈൻ. മാമല്ലപുരത്തെ ദ്രൗപതി രഥത്തിന്റെ മാതൃകയിൽ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്ന കെട്ടിട  താഴികക്കുടം ഒരു തമിഴ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മുകൾഭാഗം പോലെയാണ്. സമുച്ചയത്തിന് രണ്ട് ബ്ലോക്കുകളുണ്ട് - ബ്ലോക്ക് എ, ബ്ലോക്ക് ബി. ഏഴ് നിലകളുള്ള ബ്ലോക്ക് എയിൽ ആശുപത്രിയുണ്ട്. 

2,795.6 മില്യൺ {{Indian Rupees}} പ്രാരംഭ ചെലവിൽ ഏഴ് നിലകളുള്ള ബി ബ്ലോക്ക് 2009 ഡിസംബറിൽ നിർമ്മാണം ആരംഭിച്ചു. തുടക്കത്തിൽ 18 മാസത്തിനുള്ളിൽ പൂർത്തിയാകുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്നെങ്കിലും നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഇപ്പോഴും തുടരുകയാണ്.

എ ബ്ലോക്കിന്റെ സ്തംഭ വിസ്തീർണ്ണം 930,297 ചതുരശ്ര അടിയാണ് (86,460 ചതുരശ്ര മീറ്റർ), അതേസമയം ബി ബ്ലോക്കിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 743,900 ചതുരശ്ര അടിയാണ്. താഴികക്കുടം കല്ലിൽ വാർപ്പിച്ച് ഗ്ലാസ് കൊണ്ട് അടച്ചിരിക്കുന്നു. സെക്രട്ടേറിയറ്റ് സമുച്ചയത്തിന്റെ അഞ്ചാം നിലയിൽ ഉപരിസഭ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നിടത്താണ് ആദ്യം പാർക്ക് നിർമ്മിച്ചത്..

== ആശുപത്രിയിലെ സൗകര്യങ്ങൾ ==
14 ഓപ്പറേഷൻ തിയേറ്ററുകൾ, ലബോറട്ടറികൾ, സിടി സ്കാൻ, എംആർഐ സ്കാനുകൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് ആശുപത്രി സൗകര്യങ്ങൾ. പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ, കെട്ടിടത്തിന് ആശുപത്രി, എട്ട് ഡിപ്പാർട്ട്‌മെന്റുകളുള്ള ഒരു കോളേജ് എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് ബ്ലോക്കുകളുണ്ടാകും. 400 കിടക്കകളുള്ള ആശുപത്രിയിൽ 500 പേർക്ക് ഇരിക്കാവുന്ന കോൺഫറൻസ് ഹാളും ഉണ്ടാകും. അന്വേഷണങ്ങളും നൽകിയ ചികിത്സയും ഉൾപ്പെടെയുള്ള രോഗികളുടെ വിവരങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കാൻ പ്രത്യേകമായി 60 ടെറാബൈറ്റ് സംഭരണശേഷിയുള്ള ഒരു ഹോസ്പിറ്റൽ മാനേജ്‌മെന്റ് ഇൻഫർമേഷൻ സിസ്റ്റവും ഇതിലുണ്ടാകും. &lt;ref name=&quot;NIE_HospByJanuaryEnd&quot; /&gt; ഹൃദയത്തിനും തലച്ചോറിനും പ്രത്യേകമായി ഡയഗ്നോസ്റ്റിക് ഇമേജിംഗ് ഉപകരണങ്ങളുള്ള രണ്ട് കാത്ത് ലാബുകൾ,  കെട്ടിടത്തിലേക്കുള്ള പ്രവേശന കവാടത്തിനടുത്തുള്ള എമർജൻസി റൂം, വൈഫൈ കണക്റ്റിവിറ്റി, മൊബൈൽ ഫോൺ സിഗ്നൽ ബൂസ്റ്ററുകൾ, എല്ലാ നിലയിലും കോമ്പൗണ്ടിലും ബാറ്ററി കാറുകൾ, നിരീക്ഷണ ക്യാമറകൾ, എന്നിവയും മറ്റ് സൗകര്യങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.   തീവ്രപരിചരണ വിഭാഗങ്ങളിൽ ഡിജിറ്റൽ ടച്ച് സ്‌ക്രീനുകളുള്ള എഴുപത് ഇലക്‌ട്രോ-ഹൈഡ്രോളിക്കലി ഓപ്പറേറ്റഡ് ഇറക്കുമതി ചെയ്ത കിടക്കകളുണ്ട്. റിമോട്ട് മോണിറ്ററിംഗ് സോഫ്‌റ്റ്‌വെയർ ഉപയോഗിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന, മണിക്കൂറിൽ 6,000 ലിറ്റർ വെള്ളം ശേഷിയുള്ള റിവേഴ്‌സ് ഓസ്‌മോസിസ് പ്ലാന്റിൽ നിന്ന് ശേഖരിക്കുന്ന കുടിവെള്ളം ആണ് വിതരണം ചെയ്യുന്നത്. 

=== COVID-19 ചികിത്സ ===
[[തമിഴ്‌നാട്ടിലെ കോവിഡ്-19 പകർച്ചവ്യാധി|തമിഴ്‌നാട്ടിലെ കൊറോണ വൈറസ് പാൻഡെമിക്കിനെത്തുടർന്ന്,]] കോവിഡ്-19 രോഗികളെ ചികിത്സിക്കുന്നതിനായി സർക്കാർ ആശുപത്രിയെ 500 കിടക്കകളുള്ള ഒരു പ്രത്യേക ബ്ലോക്കായി ഉയർത്തി. 

== വിവാദം ==
2010-ൽ തുറക്കാൻ സൗകര്യമൊരുക്കുന്നതിനായി വളരെ വേഗത്തിൽ പണിത കെട്ടിടം പ്രതിപക്ഷ രാഷ്ട്രീയക്കാരുടെ വിമർശനം ഏറ്റുവാങ്ങി. രണ്ട് പൊതുതാൽപ്പര്യ ഹർജികൾ ഫയൽ ചെയ്യപ്പെട്ടു, നിർമ്മാണത്തിന്റെ സുരക്ഷയെക്കുറിച്ച് ആശങ്കകൾ ഉയർന്നു. രണ്ട് ഹർജികളും കോടതി തള്ളി. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.deccanchronicle.com/chennai/ex-mla-files-case-against-secretariat-849 |title=Ex-MLA files case against secretariat |access-date=2023-01-23 |archive-date=2018-09-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180928055324/https://www.deccanchronicle.com/chennai/ex-mla-files-case-against-secretariat-849 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 

== സ്ഥാനം ==
[[പ്രമാണം:Omanthurar.jpg|ലഘുചിത്രം| പുതുപ്പേട്ടയിലേക്കുള്ള റോഡിൽ നിന്ന് ചെന്നൈയിലെ സൂപ്പർ മൾട്ടി സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആശുപത്രിയുടെ ദൃശ്യം]]
[[Omandurar Government Estate|ഓമണ്ടുരാർ ഗവൺമെന്റ് എസ്റ്റേറ്റിന്റെ]] പടിഞ്ഞാറേ അറ്റത്ത് അണ്ണാശാലയിൽ [[ചെന്നൈ മാസ് റാപ്പിഡ് ട്രാൻസിറ്റ് സിസ്റ്റം|എംആർടിഎസ്]] എലിവേറ്റഡ് റെയിൽവേ ലൈനിനോട് ചേർന്നാണ് ആശുപത്രി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. സമീപ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിൽ ചിന്താദ്രിപേട്ടയും ഗവൺമെന്റ് എസ്റ്റേറ്റ് മെട്രോയും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==
{{കവാടം|India}}

* ചെന്നൈയിലെ ഹെൽത്ത് കെയർ
* [[രാജീവ് ഗാന്ധി ഗവണ്മെന്റ് ജനറൽ ആശുപത്രി|സർക്കാർ ജനറൽ ആശുപത്രി, ചെന്നൈ]]
* [[കിൽപ്പോക്ക് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]]
* [[ഗവണ്മെന്റ് റോയപ്പേട്ട ഹോസ്പിറ്റൽ|സർക്കാർ റോയപ്പേട്ട ആശുപത്രി]]
* [[സ്റ്റാൻലി മെഡിക്കൽ കോളേജ്]]
* [[ഗവൺമെന്റ് ഹോസ്പിറ്റൽ ഓഫ് തൊറാസിക് മെഡിസിൻ, ചെന്നൈ]]
* [[അഡയാർ കാൻസർ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്]]
* നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് സിദ്ധ
* തമിഴ്‌നാട് സർക്കാർ എസ്റ്റേറ്റുകൾ, സമുച്ചയങ്ങൾ, കെട്ടിടങ്ങൾ, ഘടനകൾ എന്നിവയുടെ ലിസ്റ്റ്

== അവലംബം ==
{{Reflist}}
{{Coord|13.069205|80.273699|display=title}}
{{Chennai Topics}}
{{Health in Tamil Nadu}}</text>
      <sha1>73cjcno9u6wli1mdi19wi9k3lwlihfq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തിരുവനന്തപുരം-അങ്കമാലി ഗ്രീൻഫീൽഡ് ഹൈവേ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>594626</id>
    <revision>
      <id>4616684</id>
      <parentid>4545713</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:52:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616684</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10047" sha1="aempy8nhiu1p0zubqlsi54h5zt06kl2" xml:space="preserve">{{Needs Image}}
{{Infobox road
| header_type = UC
| country = IND
| type = 
| state = Kerala
| name = Thiruvananthapuram–Angamaly Greenfield Highway
| route = 
| map = 
| map_custom = 
| map_notes = 
| spur_type = 
| spur_of = 
| maint = [[National Highways Authority of India]]
| length_km = 257
| length_notes = &lt;!--[[Corridor_Name1]]: {{convert|00|km|mi|abbr=on}} (Place1 – Place2)&lt;br /&gt;[[Corridor_Name2]]: 00 km (Place1 – Place2) --&gt;
| established = 
| allocation = 
| direction_a = South
| terminus_a = [[Pulimath]], [[Thiruvananthapuram]] &lt;!-- Road begins here. Include Route No. if road starts from another Major route--&gt;
| junctions = {{plainlist| &lt;!--Use {{plainlist|}}. Only include Primary highways (single &amp; double-digit numbered routes) and Inter-state highways. Maximum 10 entries--&gt;
}}
| direction_b = North
| terminus_b = [[Angamaly]], [[Ernakulam district|Ernakulam]] &lt;!-- Road ends here. Include Route No. if road ends on another major route--&gt;
| districts = [[Thiruvananthapuram]], [[Kollam]], [[Pathanamthitta]], [[Kottayam]], [[Idukki]], [[Ernakulam]]
| previous_type = 
| previous_route = &lt;!-- previous route in road numbering system (SH 4 - SH 5 - SH 6) --&gt;
| next_type = 
| next_route = &lt;!-- next route in highway numbering system ((SH 4 - SH 5 - SH 6) --&gt;
}}
[[Category:Infobox road temporary tracking category 1|ƒ IND Thiruvananthapuram–Angamaly Greenfield Highway]]
[[Category:Infobox road maps tracking category]]
[[Category:Infobox road articles without wikidata country]]
[[Category:Infobox road instances in India]]
257 കിലോമീറ്റർ (160 മൈൽ) നീളത്തിൽ    [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]]  '''തിരുവനന്തപുരം-അങ്കമാലി ഗ്രീൻഫീൽഡ്''' ആക്സസ് നിയന്ത്രിത ഹൈവേ ആസൂത്രണം ചെയ്തുവരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2022/aug/13/greenfield-highway-parallel-to-mc-road-hits-procedural-hurdles-2487030.html|title=Greenfield highway parallel to MC Road hits procedural hurdles|access-date=2023-02-16|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;  മെയിൻ-[[എം.സി. റോഡ്‌|സെൻട്രൽ റോഡിന്]] സമാന്തരമായുള്ള നിർദിഷ്ട ഗ്രീൻഫീൽഡ് ഹൈവേ നടപ്പാക്കുന്നത് [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തിനും]] [[അങ്കമാലി|അങ്കമാലിക്കും]] ഇടയിൽ [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയത്തിന്റെയും]] [[കൊട്ടാരക്കര|കൊട്ടാരക്കരയുടെയും]]  പ്രാന്ത പ്രദേശങ്ങളിലെ സ്ഥലങ്ങൾക്ക് മികച്ച ഗതാഗത സൗകര്യം ഉറപ്പാക്കുക എന്നലക്ഷ്യത്തോടുകൂടിയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2021/sep/05/prelim-work-begins-on-proposed-nh-parallel-to-mc-roadconnecting-thiruvananthapuram-to-angamaly-2354558.html|title=Prelim work begins on proposed NH parallel to MC Road connecting Thiruvananthapuram to Angamaly|access-date=2023-02-16|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.reporterlive.com/kerala/greenfield-highway-parallel-to-mc-road-104741|title=തിരുവനന്തപുരം - അങ്കമാലി ഗ്രീൻഫീൽഡ് ദേശീയപാത; കടന്നുപോകുന്ന വഴിയറിയാം|access-date=2023-02-16|last=നെറ്റ്‌വർക്ക്|first=റിപ്പോർട്ടർ|date=2023-02-16|website=www.reporterlive.com|language=ml|archive-date=2023-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20230216115817/https://www.reporterlive.com/kerala/greenfield-highway-parallel-to-mc-road-104741|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

ഹൈവേയുടെ ആകെ നീളം 257 കിലോമീറ്റർ (160 മൈൽ)  [[കേരളത്തിലെ ജില്ലകളുടെ പട്ടിക|കേരളത്തിലെ ആറ് ജില്ലകളിലെ]] 13 താലൂക്കുകളിലൂടെയും ഇത് കടന്നുപോകുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/greenfield-highway-parallel-to-mc-road-1.8315890|title=അങ്കമാലി ഗ്രീൻഫീൽഡ് ദേശീയപാത; കടന്നുപോകുന്ന വഴിയറിയാം, സ്ഥലമേറ്റെടുക്കൽ വിജ്ഞാപനം ഈ വർഷം|access-date=2023-02-16|website=Mathrubhumi|language=en}}&lt;/ref&gt; {{Convert|45|m|ft}} ആണ് റോഡിന്റെ വീതി. ഇത് [[എം.സി. റോഡ്‌|മെയിൻ സെൻട്രൽ റോഡിന്]] സമാന്തരമായി [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] പുളിമാത്തിൽ നിന്ന് ആരംഭിച്ച് പുളിമാത്ത്, കല്ലറ, [[കടയ്ക്കൽ]], [[അഞ്ചൽ]], [[പത്തനാപുരം]], [[കോന്നി]], കുമ്പളാംപൊയ്ക, [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]], തിടനാട്, പ്രവിത്താനം, [[തൊടുപുഴ]], [[മലയാറ്റൂർ]] വഴി [[അങ്കമാലി|അങ്കമാലിയിൽ]] അവസാനിക്കും.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/district-news/thiruvananthapuram/2023/02/16/thiruvananthapuram-to-angamali-mc-road-allignment-will-have-change.html|title=തിരുവനന്തപുരം – അങ്കമാലി ഗ്രീൻഫീൽഡ് ദേശീയപാത; ചില വില്ലേജുകൾ ഒഴിവാക്കപ്പെടും|access-date=2023-02-16|website=ManoramaOnline|language=ml}}&lt;/ref&gt;

തീർത്ഥാടന, [[കേരളത്തിലെ വിനോദസഞ്ചാരം|വിനോദസഞ്ചാര മേഖലകളുടെ]] വികസനം പരിഗണിച്ച്, [[എം.സി. റോഡ്‌|മെയിൻ സെൻട്രൽ റോഡിന്]] (എംസി റോഡ്) സമാന്തരമായി ഒരു പുതിയ ദേശീയ പാത വികസിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. നിലവിലുള്ള രണ്ടുവരി എംസി റോഡ് നാലുവരിയായി വികസിപ്പിക്കാനായിരുന്നു ആദ്യം പദ്ധതിയിട്ടിരുന്നത്. എന്നാൽ എംസി റോഡിന്റെ വികസനത്തിനായി പല ടൗണുകളും പൊളിക്കേണ്ട സാഹചര്യം ഉയർന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/kerala/a-new-hilly-road-is-coming-from-thiruvananthapuram-to-angamaly-ar-495287.html|title=Bharatmala {{!}} തിരുവനന്തപുരത്ത് നിന്ന് അങ്കമാലിയിലേക്ക് പുതിയ മലയോരപാത വരുന്നു|access-date=2023-02-16|date=2022-01-05|website=News18 Malayalam|language=ml|archive-date=2023-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20230216151708/https://malayalam.news18.com/news/kerala/a-new-hilly-road-is-coming-from-thiruvananthapuram-to-angamaly-ar-495287.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് ഏറ്റെടുത്ത കെട്ടിടങ്ങൾക്കും ഭൂമിക്കും ഭീമമായ നഷ്ടപരിഹാരം നൽകാനും ഇത് ആവശ്യമായിരുന്നു. അതിനാൽ സർക്കാർ പദ്ധതി മാറ്റി എംസി റോഡിന് സമാന്തരമായി പുതിയ 6 വരി ഹൈവേ നിർമ്മിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. [[അരുവിക്കര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|അരുവിക്കരയിൽ]] നിന്ന് ഹൈവേ തുടങ്ങാനായിരുന്നു നേരത്തെ തീരുമാനിച്ചിരുന്നത്. പിന്നീട് പദ്ധതിയിൽ മാറ്റം വരുത്താൻ [[നാഷണൽ ഹൈവേ അതോറിറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ|ദേശീയപാത അതോറിറ്റി]] തീരുമാനിച്ചു. നിർദിഷ്ട [[വിഴിഞ്ഞം]] - [[നാവായിക്കുളം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|നാവായിക്കുളം]] ഔട്ടർ റിങ് റോഡുമായി ഈ ഹൈവേ ബന്ധിപ്പിക്കും. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.samayam.com/latest-news/kerala-news/m-c-road-parallel-road-new-greenfield-highway-from-trivandrum-to-angamaly/articleshow/97981572.cms|title=കേരളത്തിലും 'എക്സ്പ്രസ് വേ'; ആറ് ജില്ലകൾ, 13 താലൂക്കുകൾ, 72 വില്ലേജുകൾ: ദേശീയ പാത കടന്നു പോകുന്നത് ഇതുവഴിയേ|access-date=2023-02-16|website=Samayam Malayalam|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
{{അവലംബങ്ങൾ}}

&lt;div class=&quot;reflist&quot;&gt;
&lt;references responsive=&quot;1&quot;&gt;&lt;/references&gt;

* &lt;span class=&quot;mw-linkback-text&quot;&gt;↑ &lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;mw-linkback-text&quot;&gt;↑ &lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ റോഡ് ഗതാഗതം]]</text>
      <sha1>aempy8nhiu1p0zubqlsi54h5zt06kl2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കാളി-ദാരിക യുദ്ധം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>595962</id>
    <revision>
      <id>4616615</id>
      <parentid>4615421</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:19:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-22895-50</username>
        <id>216466</id>
      </contributor>
      <comment>/* ദാരികനിഗ്രഹ കഥ */</comment>
      <origin>4616615</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34852" sha1="bz0q90tuqmqkon6pm43pe9nnerrioq1" xml:space="preserve">[[ഹിന്ദുമതം|ഹിന്ദുമത]] ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ പ്രതിപാദിക്കുന്ന ഒരു യുദ്ധമാണ് '''കാളി-ദാരിക യുദ്ധം'''. [[ലിംഗ പുരാണം|ലിംഗപുരാണത്തിലാണ്]] [[കാളി]] [[ദാരികൻ|ദാരിക]] യുദ്ധം പ്രതിപാദിച്ചിട്ടുള്ളത്. ദാരികനിഗ്രഹവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പല ചടങ്ങുകൾ കേരളത്തിലെ [[ഭദ്രകാളി]] ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഉണ്ട്. അതു പോലെ ദാരികനിഗ്രഹകഥ പശ്ചാത്തലമാക്കി അവതരിപ്പിക്കുന്ന നിരവധി [[അനുഷ്ഠാനകല|അനുഷ്ഠാന കലകളും]] പ്രചാരത്തിലുണ്ട്. [[ഭരണി (ഉത്സവം)]], [[പൊങ്കാല]], [[കുത്തിയോട്ടം]], [[മുടിയാട്ടം]], പറണേറ്റ്, [[കളമെഴുത്തുപാട്ട്]], [[പടയണി]] തുടങ്ങിയ ആഘോഷങ്ങളിലും ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഇതിവൃത്തം കാണാം. ദേവി ഭാഗവതം, ദേവി മാഹാത്മ്യം, ഭഗവതി പുരാണം, കാളികാ പുരാണം തുടങ്ങിയ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ സമാനമായ മറ്റ് കഥകൾ കാണാം. അപ്രകാരം ചണ്ഡമുണ്ഡൻ, രക്തബീജൻ, സുംഭനിസുംഭൻ, രുരു തുടങ്ങിയ രാക്ഷസന്മാരെ ഭഗവതി വധിക്കുന്ന കഥകൾ ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്.

== ദാരികനിഗ്രഹ കഥ ==

ദേവാസുരയുദ്ധത്തിൽ അസുരന്മാർ പരാജയപ്പെട്ടതിൽ പ്രതികാരം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിച്ച് സഹോദരിമാരായ ദാരുമതിയും ദാനവതിയും ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു, അതിശക്തന്മാരായ പുത്രന്മാർ ഉണ്ടാകണം എന്ന വരം വാങ്ങി. കാലക്രമത്തിൽ അവർക്ക് ഇരുപുത്രന്മാർ ഉണ്ടായി. ദാരുമതിയുടെ പുത്രന് ദാരികൻ എന്നും ദാനവതിയുടെ പുത്രന് ദാനവൻ എന്നും പേരിട്ടു.  

ദാരികൻ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തി ആയപ്പോൾ ദാനവൻ ദൈത്യന്മാരുടെ സേനാനായകനായി മാറി. മാതാവായ ദാരുമതിയുടെ ഉപദേശപ്രകാരം ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്ത ദാരികവീരൻ, സ്ത്രീപുരുഷ സംയോഗത്തിലൂടെ പിറക്കാത്ത ഒരു സ്ത്രീക്ക് മാത്രമേ തന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയൂ എന്ന വരം വാങ്ങുന്നു, അതും ഒരു തുള്ളി രക്തം പോലും വീഴാതെ, കൂടാതെ പതിനായിരം ആനകളുടെ ശക്തിയും, ബ്രഹ്മദണ്ഡും, ബ്രഹ്മ മന്ത്രവും വരമായി നേടി.&lt;ref name=&quot;padayani&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/padayani/padayani-myth/2|title=Myth behind the art form of Padayani {{!}} Kerala Tourism|access-date=2023-04-14|language=en}}&lt;/ref&gt; യുദ്ധത്തിൽ ഒരു തുള്ളി രക്തം താഴെവീണാൽ അതിൽ നിന്ന് ആയിരം ദാരികന്മാർ ജനിക്കും എന്നതായിരുന്നു മറ്റൊരു വരം.&lt;ref name=&quot;padayani&quot; /&gt; വരബലത്താൽ ശക്തനായ ദാരികൻ, ഭൂമിയിലും സ്വർഗ്ഗത്തിലും ഒരുപോലെ നാശം വിതച്ചു.  സർവ്വ ലോകങ്ങളും ദാരികന്റെ അധീനതയിലായി. അബലകളായ സ്ത്രീകൾക്ക്‌ തന്നെ വധിക്കാൻ സാധിക്കില്ലെന്ന് ചിന്തിച്ച ദാരികൻ തനിക്ക് അമരത്വം സിദ്ധിച്ചതായി കരുതി.

ദാരികന്റെ അതിക്രമത്തിൽ സ്വർഗ്ഗം നഷ്ടപ്പെട്ട ദേവന്മാർ ത്രിമൂർത്തികളെ ശരണം പ്രാപിച്ചു.
[[ത്രിമൂർത്തി|ത്രിമൂർത്തികളുടെ]] മൂന്ന് അംശങ്ങളും [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]], [[ഇന്ദ്രൻ]], [[വരുണൻ]], [[യമൻ]] ഇവരുടെ നാല് അംശങ്ങളും കൊണ്ട്, ദേവശക്തികളായ ആറു ദേവിമാരെ  (സപ്തമാതാക്കളിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ആറു പേർ) സൃഷ്ടിച്ച്‌ ദാരിക നിഗ്രഹത്തിനയച്ചു. ബ്രഹ്മാവിൽ നിന്നും ബ്രാഹ്മി, വിഷ്ണുവിൽ നിന്നും വൈഷ്ണവി, മഹാദേവനിൽ നിന്നും മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രനിൽ നിന്നും ഇന്ദ്രാണി, വരാഹമൂർത്തി, യമൻ, വരുണൻ തുടങ്ങിയവരുടെ ശക്തികൾ ചേർന്ന് [[വാരാഹി]], സുബ്രഹ്മണ്യനിൽ നിന്നും കൗമാരി എന്നിവരായിരുന്നു ആ ആറു ദേവിമാർ.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

എന്നാൽ ദാരികനും ആറു മാതാക്കളും തമ്മിൽ നടന്ന യുദ്ധത്തിൽ ദാനവൻ വധിക്കപ്പെട്ടുവെങ്കിലും ദാരികന്റെ ഓരോ തുള്ളി രക്തത്തിൽ നിന്നും അനേകം ദാരികന്മാർ ഉണ്ടായി വന്നു. ധീരമായി പൊരുതിയെങ്കിലും ദേവിമാർക്ക് വിജയിക്കാനായില്ല. 

ദാരികന് നേർമാർഗം ഉപദേശിക്കാൻ മഹാദേവൻ നാരദരെ അയച്ചു. എന്നാൽ ദൂതനായ നാരദനെ ദാരികൻ രാജസഭയിൽ വച്ചു വധിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. രക്ഷപ്പെട്ട
നാരദൻ ശിവപാദങ്ങളിൽ അഭയം തേടി.  &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

ഇതിൽ കോപിഷ്ടനായ [[ശിവൻ]] തന്റെ മൂന്നാം കണ്ണ് തുറക്കുകയും, തൃക്കണ്ണിലെ അഗ്നിയിൽ നിന്ന്, ലോകമാതാവായ ആദിപരാശക്തി [[കാളി|ഭദ്രകാളി]] രൂപത്തിൽ സർവായുധധാരിയായി  മനോഹരമായ കറുത്ത നിറത്തോടെയും, വലിയ തേജസോടെയും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. &quot;അല്ലയോ ചാമുണ്ഡി, നീ ദാരികനെ വധിച്ചു ലോകത്തിന് രക്ഷ ചെയ്യുക&quot; ശിവൻ ഭഗവതിയോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. അതോടെ ഭഗവതി യുദ്ധത്തിന് തയ്യാറായി. &quot;ഭദ്രമായ കാലത്തെ നൽകുന്ന നീ ഭദ്രകാളി എന്ന്  അറിയപ്പെടും, വേതാളി നിനക്ക് വാഹനമാകും, എന്റെ  ഗണങ്ങൾ നിനക്ക് അകമ്പടി സേവിക്കും&quot; ഭഗവാൻ പറഞ്ഞു.    വേതാളിയുടെ തോളിലേറി പള്ളിവാളും പിടിച്ചു ഭദ്രകാളി വേഗത്തിൽ  ദാരികാപുരിയിലെക്ക്‌ കുതിച്ചു.  ആറു മാതാക്കളും, ശിവഗണങ്ങളും ദേവിയുടെ ഒപ്പം ഉണ്ടായിരുന്നു.

ദാരികാപുരിയിൽ എത്തിയ ഭദ്രകാളി വിശ്വരൂപം പ്രാപിച്ചു. ‘ദാരിക വീരാ പോരിന് വാടാ’ എന്നുള്ള  ഭദ്രകാളിയുടെ പോർവിളിയിൽ ദാരികാപുരി നടുങ്ങി. ദാരികന്റെ ഉള്ളിൽ നേരിയ ഭയം ഉണ്ടായെങ്കിലും തന്റെ വിജയത്തിന് വേണ്ടി ബ്രഹ്മമന്ത്രം നിരന്തരം ചൊല്ലാൻ ഭാര്യയെ ഉപദേശിച്ച് സർവ സൈന്യത്തെയും കൂട്ടി അയാൾ യുദ്ധത്തിന് പുറപ്പെട്ടു. എന്നാൽ ആകാശ യുദ്ധം നടത്തിയിട്ടു പോലും വീരനായ ദാരികനെ വധിക്കുവാൻ ആദ്യം ഭഗവതിക്ക് കഴിഞ്ഞില്ല. മനോദരിയുടെ ബ്രഹ്മമന്ത്ര ജപത്തിന്റെ ശക്തിയാലാണ് ദാരികവധം സാധിക്കാതെ വന്നത്.

ഭദ്രകാളിക്ക് നേരിട്ട ഈ പ്രതിസന്ധി മനസ്സിലാക്കിയ ശ്രീ പാർവതി ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതിയുടെ രൂപത്തിൽ  യുദ്ധക്കളത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. തുടർന്ന് [[ദുർഗ്ഗാദേവി|ദുർഗ്ഗ]] ദാരികനെ വധിക്കാനുള്ള രഹസ്യമായ ബ്രഹ്മമന്ത്രം അയാളുടെ ഭാര്യ മനോദരിയിൽ നിന്നും മനസിലാക്കി അത് കാളിക്ക് ഉപദേശിച്ചു കൊടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.janmabhumi.in/news/samskriti/article-on-sharkara-temple|title=ശാർക്കര മഹാകാളിക്ക് കാളിയൂട്ട്|access-date=2023-04-14|language=ml}}&lt;/ref&gt; 

അതോടെ കാളി പൂർവാധികം ശക്തിയോടെ അടർക്കളത്തിൽ എത്തുന്നു. തുടർന്ന് കാളിയും ദാരികനുമായി ഭയങ്കരമായ യുദ്ധം നടക്കുന്നു. ദാരികന്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും അനേകം ദാരികന്മാർ ഉണ്ടായെങ്കിലും അവരെയെല്ലാം ഭഗവതി വധിച്ചു. അവരുടെ രക്തവും മാംസവും  ഭൂതഗണങ്ങൾ ഭക്ഷിച്ചു. ക്രുദ്ധനായ ദാരികൻ ബ്രഹ്മദണ്ഡ് കൊണ്ട് ഭഗവതിയെ അടിച്ചു. ബ്രഹ്മദണ്ഡ് ബലമായി പിടിച്ചു വാങ്ങിയ ഭദ്രകാളി അതുവച്ച് ദാരികനെ പൊതിരെ തല്ലാൻ തുടങ്ങി. ദേവിയെ ഭയന്ന് ഓടിപ്പോയ ദാരികൻ പാതാളത്തിലെ ഒരു ഗുഹയിൽ കയറി ഒളിച്ചു. എല്ലായിടവും തിരഞ്ഞെങ്കിലും ഭഗവതിയ്ക്ക് ദാരികനെ കണ്ടെത്താനായില്ല. വിശ്വരൂപം കൈകൊണ്ട ഭദ്രകാളി തന്റെ മുടിയഴിച്ചിട്ട് സൂര്യബിംബത്തെ മറച്ചു. ഇരുട്ട് പരന്നപ്പോൾ രാത്രി ആയെന്നു കരുതി പുറത്തു വന്ന ദാരികനെ തൽക്ഷണം കാളി തന്റെ പള്ളിവാൾ കൊണ്ടു വധിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;padayani&quot; /&gt; 

ദാരികന്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം പോലും നിലത്തു വീഴാൻ അനുവദിക്കാതെ അയാളുടെ മാംസവും രക്തവും ദേവിയുടെ വാഹനമായ വേതാളിയും ഭൂതഗണങ്ങളും ഭക്ഷിച്ചു. ഈ സമയം ബ്രഹ്മാദി ദേവന്മാർ  ആകാശത്തു നിന്നും പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ഭഗവതിയെ സ്തുതിച്ചു. 

അങ്കക്കലി അടങ്ങാതെ [[കാളി|ഭദ്രകാളി]] ദാരികാപുരി ഇടിച്ചു തകർത്തു. തുടർന്ന് ദാരിക ശിരസ്സും കയ്യിലേന്തി ഭദ്രകാളിയും കൂട്ടരും വിജയാരവത്തോടെ കൈലാസത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു. ഈ കാഴ്ച കണ്ട ദാരിക പത്നി മനോദരി ശിവഭഗവാൻ നൽകിയ വസൂരി വിത്തുകൾ ഭദ്രകാളിയുടെ മേൽ പ്രയോഗിച്ചു.&lt;ref name=&quot;padayani&quot; /&gt;

വസൂരിരോഗം ബാധിച്ച് ദേവി തളർന്നു വീണു. ശിവപുത്രനായ ഘണ്ടാകർണ്ണൻ എത്തി ഭഗവതിയെ സുഖപ്പെടുത്തി. ദേവി ചുറ്റും നോക്കിയപ്പോൾ പേടിച്ചു വിറച്ച് ദൂരെ മാറി നിന്നിരുന്ന മനോദരിയെ കണ്ടു. 

ഉടനെ ഘണ്ടാകർണ്ണൻ മനോദരിയെ പിടിച്ചു ഭദ്രകാളിയുടെ അടുക്കൽ കൊണ്ടുചെന്നു.  ദേവി  തന്റെ  പള്ളിവാളുകൊണ്ട് അവളുടെ കണ്ണും ചെവിയും കാലുകളും ഛേദിച്ചിട്ട്  ഇപ്രകാരം അരുളിചെയ്തു.

“നീയിനി കണ്ടും കേട്ടും ഓടിയും ചെന്ന് മനുഷ്യരെ ഉപദ്രവിക്കരുത്. നാം നിനക്ക്  “വസൂരി&quot; എന്ന് പേരിടുന്നു. ഇനിമേൽ നീയെൻ്റെ ആജ്ഞാകാരണിയായി പാർത്തുകൊൾക.” ഇപ്രകാരമാണത്രെ വസൂരിമാല എന്ന ദേവത ഉണ്ടായിത്തീർന്നത്. 

== അനുഷ്ഠാനകലകളും ആചാരങ്ങളും ==
ദാരികനിഗ്രഹകഥ പശ്ചാത്തലമാക്കി അവതരിപ്പിക്കുന്ന നിരവധി അനുഷ്ഠാന കലകൾ കേരളത്തിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ട്.
=== മുടിയേറ്റ് ===
{{main|മുടിയേറ്റ്}}
[[File:മുടിയേറ്റ്.jpg|മുടിയേറ്റ് അവതരണത്തിൽ‍ നിന്ന്|thumb|right|300px]]
യുനസ്കോയുടെ പൈതൃക കലകളുടെ പട്ടികയിൽ ഇടം നേടിയിട്ടുള്ള ഒരു അനുഷ്ഠാനകലയാണ് മുടിയേറ്റ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=UNESCO - Mudiyettu, ritual theatre and dance drama of Kerala |url=https://ich.unesco.org/en/RL/mudiyettu-ritual-theatre-and-dance-drama-of-kerala-00345 |access-date=2023-04-14 |website=ich.unesco.org |language=en}}&lt;/ref&gt; കുറുപ്പ്, മാരാർ സമുദായത്തിൽ പെട്ടവരാണ് മുടിയേറ്റ് അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മുടിയേറ്റ് - മധ്യകേരളത്തിലെ കാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രചാരത്തിലുളള അനുഷ്ഠാനകല, കേരള ടൂറിസം |url=https://www.keralatourism.org/malayalam/artforms/mudiyettu-ritual-art/5 |access-date=2023-04-14 |website=Kerala Tourism |language=ml}}&lt;/ref&gt;

===കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി ===
{{main|കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി}}
കാളീ-ദാരികയുദ്ധം തുടങ്ങുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ ആണ് കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണിയിലെ പ്രധാന ചടങ്ങ് ആയ &quot;കോഴിക്കല്ലു മൂടൽ&quot; നടത്തപ്പെടുന്നത്. ഭദ്രകാളി ദാരികനുമായുള്ള യുദ്ധത്തിൽ വിജയം വരിച്ചതായി വിശ്വസിക്കുന്ന രേവതിനാളിലാണ് പ്രസിദ്ധമായ &quot;രേവതി വിളക്ക്&quot; നടത്തപ്പെടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://neramonline.com/%e0%b4%b0%e0%b5%87%e0%b4%b5%e0%b4%a4%e0%b4%bf-%e0%b4%b5%e0%b4%bf%e0%b4%b3%e0%b4%95%e0%b5%8d%e0%b4%95%e0%b5%8d-%e0%b4%b5%e0%b5%8d%e0%b4%af%e0%b4%be%e0%b4%b4%e0%b4%be%e0%b4%b4%e0%b5%8d%e0%b4%9a%e0%b5%8d/|title=രേവതി വിളക്ക് വ്യാഴാഴ്ച്ച; തൊഴുതാൽ അക്ഷയ പുണ്യം|access-date=2023-04-14|date=2023-03-22|language=ml}}&lt;/ref&gt; മീനമാസത്തിലെ തിരുവോണം നാളിൽ കോഴിക്കല്ല് മൂടി കാളിയും ദാരികനും യുദ്ധത്തിന് സമയം കുറിച്ച്, തുടർന്നുള്ള  ഉത്രട്ടാതി നാളിൽ പരസ്പരം യുദ്ധം ചെയ്ത്, ഒടുവിൽ രേവതിനാളിൽ ത്രിസന്ധ്യയോടെ പ്രതീകാത്മകമായി ദാരികന്റെ തലയറുത്ത് ലോകത്തിന് പ്രകാശം പരത്തുന്നതാണ് രേവതിവിളക്കിൻ്റെ ഐതീഹ്യം. തുടർന്ന് അശ്വതി നാളിൽ പ്രത്യേക പൂജയും കാവ് തീണ്ടലും നടക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-thrissurkerala-07-04-2019/792511|title=കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി ഇന്ന‌് അശ്വതി കാവ‌ുതീണ്ടൽ|access-date=2023-04-16|language=ml|archive-date=2023-04-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20230416073100/https://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-thrissurkerala-07-04-2019/792511|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

=== നിണബലി ===
{{main|നിണബലി}}
വടക്കൻ കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട്]] ജില്ലകളിൽ പ്രചാരത്തിലുള്ള ദാരികനിഗ്രഹകഥ പശ്ചാത്തലമാക്കിയുള്ള ഒരു അനുഷ്ഠാനകലാരൂപമാണ്‌ നിണബലി.&lt;ref name=&quot;Ninabali&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/special/news-weekendspecial-20-05-2018/725897|title=നിണബലി|access-date=2023-03-04|date=20 May 2018|publisher=[[Deshabhimani]]|language=ml}}&lt;/ref&gt; [[മലയർ|മലയ]] ജനവിഭാഗം, ബാധ ഒഴിപ്പിക്കൽ ചടങ്ങുകളുടെ ഭാഗമായി വീടുകളിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നതാണ് ഈ കലാരൂപം.&lt;ref name=&quot;Ninabali&quot; /&gt;

===കാളിദാരികൻ ===
{{main|കാളിദാരികൻ}}
ദാരികനിഗ്രഹകഥ പശ്ചാത്തലമാക്കി അവതരിപ്പിക്കുന്ന അനുഷ്ഠാന നാടകമാണ് കാളിദാരികൻ. കാളിയും ദാരികാസുരനുമായുള്ള പോർവിളിയും ഒടുവിൽ കാളി ദാരികനെ കൊല്ലുന്നതുമാണ് അരങ്ങിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. മദ്ധ്യകേരളത്തിൽ, തൃശൂർ, പാലക്കാട് ജില്ലകളിൽ വേലയോടും പൂരത്തോടുമനുബന്ധിച്ച് ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഈ അനുഷ്ഠാന നാടകം അവതരിപ്പിച്ചു വരുന്നു.

തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ കുന്നംകുളത്തിനടുത്ത‌് കാട്ടകാമ്പാൽ ക്ഷേത്രത്തിലെ പൂരം തൃശ്ശൂർ ചേലക്കര അന്തിമഹാകാളൻ കാവിലെ വേല എന്നിവ കാളിദാരികന് പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;Kalidarikan&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/special/news-12-08-2018/743704|title=കാളിദാരിക വധം|access-date=2023-04-14|language=ml}}&lt;/ref&gt; കാളിദാരികൻ നാടകത്തിലെ പ്രധാന ഭാഗമായ കാളിയും ദാരികനും ആയുള്ള സംവാദം കാട്ടകാമ്പാലിൽ ''വായ്പ്പോര്'' എന്നും അന്തിമഹാകാളൻ കാവിൽ ''പെശക്കം'' എന്നുമാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;Kalidarikan&quot;/&gt;

=== പടയണി ===
{{main|പടയണി}}
[[ദാരികൻ|ദാരികനെ]] പരാശക്തിയായ [[ഭദ്രകാളി]] നിഗ്രഹിക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് അവതരിപ്പിക്കുന്ന മറ്റൊരു അനുഷ്ഠാന കലയാണ് [[പടയണി]]. ദാരികനെ വധിച്ചിട്ടും ദേവിയുടെ കോപം ശമിച്ചില്ല, തുടർന്ന് ശിവൻ കോപാകുലയായ കാളിയുടെ മുന്നിൽ കുട്ടികളുടെ രൂപത്തിൽ ഗണപതിയെയും നന്ദിയെയും അയച്ചു.  കുട്ടികളെ കണ്ടപ്പോൾ കാളിയുടെ മനസ്സ് മാതൃസ്നേഹത്താൽ നിറഞ്ഞു, ഇതാണ് പടയണിയിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;padayani&quot;/&gt;

===വട്ടമുടി===
{{main|വട്ടമുടി (അനുഷ്ഠാന കല)}}
കേരളത്തിൽ പഴയ വള്ളുവനാട് പ്രദേശങ്ങളിൽ പ്രചാരത്തിലുള്ള കാളി-ദാരിക യുദ്ധം അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു അനുഷ്ഠാന കലയാണ് വട്ടമുടി. പ്രധാനമായും കേരളത്തിലെ [[പറയർ|പറയ സമുദായക്കാർ]] ആചരിക്കുന്ന അനുഷ്ഠാനകലയാണ്‌ വട്ടമുടി.&lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot;&gt;{{cite news |title=നിറഞ്ഞാടും വട്ടമുടിയും തിറയും |url=https://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-14-12-2022/1061489 |work=Deshabhimani |language=ml |access-date=2023-04-14 |archive-date=2023-03-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230327081620/https://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-14-12-2022/1061489 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; വട്ടമുടി അണിയുന്ന ആളിനെ ഭഗവതിയുടെ പ്രതിരൂപമായാണ് കാണുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite news |title=TCV News |url=https://tcvlive.in/v/24/cultural-desk/article/954/tcv |work=tcvlive.in |access-date=2023-04-14 |archive-date=2023-03-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328040843/https://tcvlive.in/v/24/cultural-desk/article/954/tcv |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

===കളമെഴുത്തും പാട്ടും===
{{main|കളമെഴുത്തും പാട്ടും}}
ദാരികവധം അടിസ്ഥാനമാക്കി ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നടത്തുന്ന ഒരു അനുഷ്ഠാനമാണ് കളമെഴുത്തും പാട്ടും. ഭദ്രകാളിയുടെ രൂപം കളം വരച്ചു ഭഗവതിയെ സ്തുതിക്കുന്ന പാട്ടുകളോടെയാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടത്തുന്നത്. കേരളത്തിലെ ആദി കാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭഗവതിയെ സ്തുതിക്കുന്ന രീതിയിലും ഇത് പാടാറുണ്ട്. കാളി ദാരിക കഥ ഇതിവൃത്തമായി ഇതിൽ വരാറുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.samayam.com/religion/hinduism/epical-history-behind-kalamezhuthum-pattum-at-bhadrakali-temples-in-kerala/articleshow/73070608.cms|title=ഭദ്രകാളിക്ക് വസൂരി വന്നത് എങ്ങനെ എന്നറിയാമോ? കളമെഴുത്തും പാട്ടിനും പിന്നിലെ ഐതിഹ്യം ഇങ്ങനെ!|access-date=2023-04-14|language=ml}}&lt;/ref&gt;

===കാളിയൂട്ട് ===
{{main|കാളിയൂട്ട്}}
കാളിയും ദാരികനും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധം ഇതിവൃത്തമാക്കി കുംഭ മാസത്തിലെ മൂന്നാമത്തെ വെള്ളിയാഴിച്ച നാളിൽ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന ഒരു അനുഷ്ഠാനകലയാണ് കാളിയൂട്ട്.&lt;ref name=&quot;webdunia&quot;&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.webdunia.com/spiritual/religion/hindu/0802/28/1080228054_1.htm|title=Spirituality enlightenes human beings and life|access-date=2023-04-14}}&lt;/ref&gt; [[തിരുവിതാംകൂർ]] ഭരണാധികാരി ആയിരുന്ന [[മാർത്താണ്ഡ വർമ്മ|മാർത്താണ്ഡ വർമ്മ മഹാരാജാവ്]], [[കായംകുളം രാജവംശം|കായംകുളം രാജാവും]] ആയി യുദ്ധത്തിനു പുറപ്പെടും മുൻപ് ശാർക്കര ക്ഷേത്രത്തിൽ വെച്ച് നേർച്ച ആയി നടത്താമെന്ന് ഏറ്റു പറഞ്ഞു തുടങ്ങിയതാണ് കാളിയൂട്ട് എന്നാണ് വിശ്വാസം.&lt;ref name=&quot;webdunia&quot;/&gt;

===കാളി തീയാട്ട്===
{{main|കാളി തീയാട്ട്}}
കാളിദാരിക യുദ്ധം അടിസ്ഥാനമാക്കി  [[കളമെഴുത്ത്|കളത്തിനു]] മുന്നിൽ അരങ്ങേറുന്ന ഒരു അനുഷ്ടാന നൃത്തമാണ് കാളി തീയാട്ട്.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/special/news-03-06-2018/728630|title=ഭദ്രകാളിത്തീയാട്ട്|access-date=2023-04-16|language=ml}}&lt;/ref&gt; വിവിധ കഥാപാത്രങ്ങളായി ഒരു വേഷം തന്നെ അഭിനയിക്കുന്ന പകർന്നാട്ടം ഈ അനുഷ്ഠാനത്തിൻ്റെ ഒരു പ്രത്യേകതയാണ്.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

=== നങ്ങ്യാർ കൂത്ത് ===
മാർഗ്ഗി ഉഷ തൊഴുവൻകോട് ദേവീക്ഷേത്രത്തിൽ ദാരികവധം കഥ [[നങ്ങ്യാർ കൂത്ത്]] രൂപത്തിൽ ചിട്ടപ്പെടുത്തി അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/features/friday-review/dance/Darikarsquos-tale/article16840505.ece|title=Darika&amp;rsquo;s tale|last=Cheerath|first=Bhavani|website=www.thehindu.com|publisher=[[The Hindu]]}}&lt;/ref&gt;

=== തെയ്യം ===
{{main|കുണ്ടാടി ചാമുണ്ഡി തെയ്യം}}
ദാരികനെ വധിച്ച കാളിയുടെ ഭാവത്തിൽ ആരാധിക്കുന്ന ഒരു തെയ്യമാണ് കുണ്ടോറ ചാമുണ്ഡി.&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web|url=https://kesariweekly.com/27634/|title=കുണ്ടോറച്ചാമുണ്ഡി|access-date=2023-04-16|last=Haridas|first=Harikrishnan|date=2022-03-24|language=ml}}&lt;/ref&gt; വേലന്മാർ ആണ് ഈ തെയ്യം കെട്ടുന്നത്. ഈ സമുദായക്കാർ കെട്ടിയാടിവരുന്ന കുറത്തി, പരവച്ചാമുണ്ഡി, തൊരക്കാർ, മോന്തിക്കോലം തുടങ്ങിയ തെയ്യങ്ങളിലെ ആരാധനാമൂർത്തിയും ഇതുതന്നെയാണ്.&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

== നാടകങ്ങൾ ==
===കാളി നാടകം===
അതിന്റെ 25-ാം വർഷത്തിൽ, കൊച്ചി ആസ്ഥാനമായുള്ള ലോകധർമ്മി തിയേറ്റർ ഗ്രൂപ്പ് കാളിദാരിക യുദ്ധം അടിസ്ഥാനമാക്കി അവതരിപ്പിക്കുന്ന നാടകമാണ് 'കാളി നാടകം'.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2016/aug/01/The-tale-of-Kaali-who-is-oppressed-1500077.html|title=The tale of Kaali who is oppressed|access-date=2023-04-16|archive-date=2023-04-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20230416051240/https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2016/aug/01/The-tale-of-Kaali-who-is-oppressed-1500077.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://metawards.com/blog/kaali-naadakam-review|title=Kaali Naadakam Review - Mahindra Excellence in Theatre Awards|access-date=2023-04-16|language=en|archive-date=2023-04-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20230416051427/https://metawards.com/blog/kaali-naadakam-review|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; സജിത മഠത്തിൽ തിരക്കഥയെഴുതി മുഖ്യ വേഷം ചെയ്യുന്ന നാടകം സംവിധാനം ചെയ്യുന്നത് ചന്ദ്രദാസൻ ആണ്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; സ്ത്രീയുടെ ശക്തി അടിച്ചമർത്തപ്പെടുന്ന ആധുനിക സമൂഹത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ  കാളിയുടെയും ദാരികൻ്റെയും പുരാണത്തെ ചിത്രീകരിക്കുന്നതാണ് നാടകമെന്ന് അണിയറ പ്രവർത്തകർ പറയുന്നു.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ==
===ദൃഷ്ടാന്തം===
{{main|ദൃഷ്ടാന്തം (ചലച്ചിത്രം)}}
മുരളി നായകനായ [[ദൃഷ്ടാന്തം (ചലച്ചിത്രം)|ദൃഷ്ടാന്തം]] എന്ന മലയാള ചലച്ചിത്രവും കാളി-ദാരികയുദ്ധം പശ്ചാത്തലമാക്കിയ കലയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://dff.gov.in|title=Indian panorama 2006 catalogue|access-date=2023-04-16|publisher=Directorate of Film Festivals, Ministry of Information and Broadcasting, Government of India}}&lt;/ref&gt; ഇതിൽ മുരളി അനുഷ്ഠാന കലാരൂപമായ തീയ്യാട്ട് കലാകാരനായി വേഷമിടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{reflist}}

{{Culture of Kerala}}
{{കേരളത്തിലെ തനതു കലകൾ}}
[[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ അനുഷ്ഠാനകലകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവാചാരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പുരാണത്തിലെ യുദ്ധങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>bz0q90tuqmqkon6pm43pe9nnerrioq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടി.ജെ. ജോസഫ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>600466</id>
    <revision>
      <id>4616606</id>
      <parentid>4558224</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T03:35:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616606</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10724" sha1="1lmta97o5tc5ts3kkl5ge49s0mpbs7a" xml:space="preserve">{{Infobox Writer &lt;!-- for more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]] --&gt;|name=ടി.ജെ. ജോസഫ്|image=TJ Joseph.jpg|caption=|pseudonym=|birth_name=ടി.ജെ. ജോസഫ്|birthdate=|birthplace=ഇടുക്കി|deathdate=|deathplace=|occupation=[[സാഹിത്യകാരൻ]], [[അധ്യാപകൻ]]|subject=|movement=|nationality=[[ഇന്ത്യ]]|language=[[മലയാളം]]|genre=[[ജീവചരിത്രം]], [[നോവൽ]]|parents=ജോസഫ് (പിതാവ്), &lt;br&gt; ഏലിക്കുട്ടി (മാതാവ്)|spouse=സലോമി&lt;br&gt;
മരണം {{death date and age|2014|3|19|1965|03|19|df=y}}|notableworks={{Plainlist|
* ''[[അറ്റുപോകാത്ത ഓർമ്മകൾ ]]''
* ''[[ഭ്രാന്തന് സ്തുതി]]''
}}|awards={{Plainlist|
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] (2022)
}}|children=മിഥുൻ,&lt;br&gt; ആമി.}}
''അറ്റുപോകാത്ത ഓർമ്മകൾ'' എന്ന ആത്മകഥാപരമായ ആദ്യ പുസ്തകത്തിൻറെ രചനയിലൂടെ ശ്രദ്ധേയനായ ഒരു എഴുത്തുകാരനാണ് '''ടി.ജെ. ജോസഫ്'''. [[ന്യൂമാൻ കോളേജ്, തൊടുപുഴ|തൊടുപുഴ ന്യൂമാൻ കോളജിലെ]] മലയാള ഭാഷാ വിഭാഗം അധ്യാപകനായിരുന്നു അദ്ദേഹം. കോളജിലെ പരീക്ഷയ്ക്കായി തയ്യാറാക്കിയ ചോദ്യപ്പേപ്പറിൽ പ്രവാചകനിന്ദയുണ്ട് എന്ന് ആരോപണമുയർന്നതിനെ തുടർന്ന് വിവാദത്തിലായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജോലി നഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു. തുടർന്ന് നിയമനടപടികൾ നേരിടേണ്ടി വന്ന അദ്ദേഹത്തിന് നേരെ [[പോപ്പുലർ ഫ്രണ്ട് ഓഫ് ഇന്ത്യ|പോപ്പുലർ ഫ്രണ്ട്]] പ്രവർത്തകരായ പ്രതികൾ ആക്രമണം നടത്തുകയായിരുന്നു. അക്രമത്തിൽ വലത് കൈപ്പത്തി മുറിച്ചുമാറ്റപ്പെട്ടിരുന്നു. അദ്ദേഹം രചിച്ച ആത്മകഥാപരമായ പുസ്തകമാണ് ''അറ്റുപോകാത്ത ഓർമ്മകൾ''. നാല്പതോളം അധ്യായങ്ങളിൽ, 432 പേജുകളിലായി രണ്ടു ഭാഗങ്ങളായിട്ടാണ് ഈ പുസ്തകം പുറത്തിറങ്ങിയത്. അദ്ധ്യാപകജീവിതത്തിലുടനീളവും വ്യക്തിജീവിതത്തിലും തനിക്ക് അനുഭവിക്കേണ്ടിവന്ന പച്ചയായ ജീവിതാനുഭവങ്ങൾ അദ്ദേഹം ഈ പുസ്തകത്തിലൂടെ തുറന്നുകാട്ടുന്നു.  ഈ പുസ്തകത്തിന് 2022 ൽ മികച്ച [[ആത്മകഥ|ആത്മകഥയ്ക്കുള്ള]] [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] ലഭിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://newindian.in/an-award-for-prof-tj-joseph-and-a-warning-for-us/|title=An Award For Prof TJ Joseph And A Warning For Us}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/literature-magazine/prof-tj-joseph-grab-kerala-sahitya-akademi-award-for-best-autobiography-rfomk1|title=പ്രൊ. ടി.ജെ.ജോസഫിന് കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം; മികച്ച ആത്മകഥ 'അറ്റുപോകാത്ത ഓർമ്മകൾ'}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/kerala/kerala-sahitya-academy-awards-announced-as-13-people-including-tj-joseph-and-kunhaman-ar-546483.html|title=കേരളസാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരങ്ങൾ; പ്രൊഫ ജോസഫ്, കുഞ്ഞാമൻ, രാജശ്രീ, ദേവദാസ്, വിനോയ്}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[സച്ചിദാനന്ദൻ|കെ. സച്ചിദാനന്ദനാണ്]] അവാർഡ് വിതരണം നടത്തിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/news/kerala/sahitya-academy-award/1055987|title=സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡുകൾ വിതരണം ചെയ്തു|access-date=2023-07-13|archive-date=2023-07-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20230713181731/https://www.deshabhimani.com/news/kerala/sahitya-academy-award/1055987|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 2020 ജനുവരിയിൽ [[ഡി.സി. ബുക്സ്|ഡി സി ബുക്‌സ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഈ&amp;nbsp;പുസ്തകത്തിൻറ&amp;nbsp;''തൗസൻറ് കട്സ് എന്ന പേരിലുള്ള'' ഇംഗ്ലീഷ് പരിഭാഷയും ബെസ്റ്റ് സെല്ലറായിരുന്നു. നന്ദകുമാർ കെ. യാണ് പുസ്തകം ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേയ്ക്ക് [[വിവർത്തനം]] ചെയ്തത്. പെൻഗ്വിൻ ബുക്‌സാണ് ഇംഗ്ലീഷ് പരിഭാഷയുടെ പ്രസാധകർ. 16 പതിപ്പുകളിലായി 45,000 ത്തിലേറെ പുസ്‌തകങ്ങൾ വിറ്റഴിഞ്ഞു. പിന്നീട് പ്രൊഫ. ജോസഫ് രചിച്ച ''ഭ്രാന്തന് സ്തുതി'' എന്ന പുസ്തകവും വായനക്കാർക്കിടയിൽ വളരെയധികം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. &quot;നല്ല പാഠങ്ങൾ&quot; അദ്ദേഹം രചിച്ച മറ്റൊരു പുസ്തകമാണ്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/kerala-prof-t-j-josephs-new-book-hits-the-stands/articleshow/92625850.cms|title=Kerala: Prof T J Joseph’s new book hits the stands}}&lt;/ref&gt;

== ജീവചരിത്രം. ==
[[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ]] ഒരു കർഷക കുടുംബത്തിലാണ് ടി.ജെ. ജോസഫ് ജനിച്ചത്   അച്ഛൻ ജോസഫ്,അമ്മ ഏലിക്കുട്ടി, പാലാ സെന്റ് തോമസ് കോളേജ്, മഹാരാജാസ് കോളേജ് എറണാകുളം, എൻഎസ്എസ് ട്രെയിനിങ് കോളേജ് ചങ്ങനാശ്ശേരി, എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിദ്യാഭ്യാസം. ആദ്യകാലത്ത് പാരലൽ കോളജ് അധ്യാപകനായിരുന്നു. പിന്നീട് [[സിറോ-മലബാർ സഭ|സീറോ മലബാർ കത്തോലിക്കാ സഭയുടെ]] കീഴിലുള്ള [[ന്യൂമാൻ കോളേജ്, തൊടുപുഴ|തൊടുപുഴ ന്യൂമാൻ കോളജ് ]] നിർമ്മല കോളേജ് മൂവാറ്റുപുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്.

തൊടുപുഴ ന്യൂമാൻ കോളേജിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന കാലത്ത് ഇന്റേണൽ പരീക്ഷയ്ക്കു നൽകിയ ഒരു ചോദ്യത്തിന്റെ പേരിൽ ആക്രമണത്തിന് ഇരയായ പ്രൊഫ. ടി.ജെ. ജോസഫിന് തന്റെ വലതു കയ്യും ഭാര്യ സലോമിയും തൊഴിലും കുടുംബത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക അടിത്തറയും നഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു. 2014  മാർച്ച് 31-ന് അദ്ദേഹം സർവീസിൽനിന്ന് വിരമിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thefourthnews.in/news/keralam/tj-joseph-hand-chopping-case-history-13-years-fight-finally-key-accuse-savad-arrests-by-nia|title=കൈവെട്ടിയ പോപ്പുലർ ഫ്രണ്ടും കൈവിട്ട സഭയും, പ്രൊഫ. ടി ജെ ജോസഫിന്റെ ഒറ്റയാൾ പോരാട്ടം; ഒടുവിൽ സവാദ് അറസ്റ്റിൽ|access-date=2025-01-23|archive-date=2024-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20240809021528/https://www.thefourthnews.in/news/keralam/tj-joseph-hand-chopping-case-history-13-years-fight-finally-key-accuse-savad-arrests-by-nia|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; സംഭവവും കേസും അടിസ്ഥാനമാക്കി അദ്ദേഹം രചിച്ച 'അറ്റുപോകാത്ത ഓർമ്മകൾ&quot; എന്ന പുസ്തകം 2020-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. തന്നെ ആക്രമിച്ചവരോട് ക്ഷമിക്കുകയും വിഷമതകളെ സ്വന്തം മനശക്തിയിലൂടെ മറികടക്കുകയും ചെയ്‌ത അദ്ദേഹം എഴുത്തും വായനയും യാത്രകളുമായി പൊലീസ് സുരക്ഷയിൽ കഴിയുകയാണ്. 

==ഇതും കാണുക==
[[മൂവാറ്റുപുഴ കൈവെട്ട് സംഭവം]]
== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:ജീവചരിത്രത്തിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അദ്ധ്യാപകർ]]</text>
      <sha1>1lmta97o5tc5ts3kkl5ge49s0mpbs7a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ് 1962</title>
    <ns>0</ns>
    <id>602594</id>
    <revision>
      <id>4616561</id>
      <parentid>4579439</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T20:12:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616561</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19581" sha1="r89ydngwsvt3sb9sp05bms93ngccwxc" xml:space="preserve">{{Infobox film
| name           = ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ് 1962
| image          = ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ് 1962 പോസ്റ്റർ.jpg
| caption        = പോസ്റ്റർ
| director       = ആഷിഷ് ചിന്നപ്പ
| writer         = {{Plain list|
* ആഷിഷ് ചിന്നപ്പ
* പ്രജിൻ എം.പി.
}}
| story          = സനു കെ. ചന്ദ്രൻ
| producer       = {{Plain list|
* ബൈജു ചെല്ലമ്മ
* സാഗർ രാജൻ
* സനിത ശശിധരൻ
* ആര്യ പ്രിഥ്വിരാജ്
}}
| starring       = {{Plain list|
* [[ഉർവ്വശി (നടി)|ഉർവ്വശി]]
* [[ഇന്ദ്രൻസ്]]
* [[സനുഷ]]
* [[ജോണി ആന്റണി]]
* [[ടി.ജി. രവി]]
}}
| cinematography = സജിത്ത് പുരുഷൻ
| editing        = രതിൻ രാധാകൃഷ്‌ണൻ
| music          = [[കൈലാസ് മേനോൻ]]
| studio         = വണ്ടർഫ്രെയിംസ് ഫിലിംലാൻഡ്
| distributor    = {{Plain list|
* വണ്ടർഫ്രെയിംസ് ഫിലിംലാൻഡ് 
* ശ്രീ പ്രിയ കമ്പൈൻസ്
}}
| released       = {{Film date|df=yes|2023|August|11|ref1=&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-05-27 |title=Jaladhara Pumpset Since 1962 (2023) {{!}} Jaladhara Pumpset Since 1962 Malayalam Movie {{!}} Movie Reviews, Showtimes |url=https://www.nowrunning.com/movie/26527/jaladhara-pumpset-since-1962/ |access-date=2023-08-13 |website=NOWRUNNING |language=en}}&lt;/ref&gt;}}
| runtime        = 139 മിനിറ്റുകൾ&lt;ref&gt;{{Cite news |title=Jaladhara Pumpset Since 1962UA |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movie-details/jaladhara-pumpset-since-1962/movieshow/102610624.cms |access-date=2023-08-13 |issn=0971-8257}}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = മലയാളം
| budget         = {{Indian Rupee|2.3 കോടി}}&lt;ref&gt;{{Cite web |last=admin |date=2023-08-09 |title=Jaladhara Pumpset Since 1962 Malayalam Movie Box Office Collection, Budget, Hit Or Flop |url=https://www.cinefry.co.in/jaladhara-pumpset-since-1962-box-office/ |access-date=2023-08-13 |website=Cinefry |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
}}

ആഷിഷ് ചിന്നപ്പ സംവിധാനം ചെയ്ത് 2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു [[മലയാളം|മലയാള]] [[ആക്ഷേപഹാസ്യം|ആക്ഷേപഹാസ്യ]] ചലച്ചിത്രമാണ് '''''ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ് 1962.'''''&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/special-pages/jaladhara-pumpset-since-1962-movie/jaladhara-pumpset-since-1962-set-hit-theatres-urvashi-and-indrans-movie-ashish-chinnappa-movie-1.8809095|title='എന്താ വെയ്റ്റ്, എന്താ തലയെടുപ്പ്'; ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ് 1962 വെള്ളിയാഴ്ച മുതൽ|access-date=2023-08-13|date=2023-08-10|website=[[മാതൃഭൂമി ന്യൂസ്|മാതൃഭൂമി.കോം]]|language=ml}}&lt;/ref&gt; സനു കെ. ചന്ദ്രന്റെ കഥയെ ആസ്പദമാക്കി ആഷിഷ് ചിന്നപ്പയും പ്രജിൻ എം.പി. യും ചേർന്നാണ് തിരക്കഥ രചിച്ചിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.marunadanmalayalee.com/cinema/cinema-varthakal/news-343908|title=കേസ് ജയിക്കാൻ ഉർവ്വശിയും ഇന്ദ്രൻസും നേർക്കുനേർ; ഏഴ് വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷം സനുഷ അഭിനയിക്കുന...|access-date=2023-08-13|date=2023-08-03|website=മറുനാടൻ മലയാളി}}&lt;/ref&gt; [[ഉർവ്വശി (നടി)|ഉർവ്വശിയും]] [[ഇന്ദ്രൻസ്|ഇന്ദ്രൻസും]] കേന്ദ്ര കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്ന ചിത്രത്തിൽ [[സനുഷ]], സാഗർ രാജൻ, [[ജോണി ആന്റണി]], [[ടി.ജി. രവി]] എന്നിവർ സഹതാരങ്ങൾ ആയി അഭിനയിക്കുന്നു. വണ്ടർഫ്രെയിംസ് ഫിലിംലാൻഡിന്റെ ബാനറിൽ ബൈജു ചെല്ലമ്മ, സാഗർ രാജൻ, സനിത ശശിധരൻ, ആര്യ പ്രിഥ്വിരാജ് എന്നിവർ ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2023/08/03/watch-jaladhara-pumpset-since-1962-trailer.html|title=7 വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം സനുഷ; ‘ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ്’ ട്രെയിലർ|access-date=2023-08-13|last=ലേഖകൻ|first=മനോരമ|date=2023-08-03|website=[[മനോരമ ഓൺലൈൻ.കോം]]|language=ml}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/jaladhara-pump-set-since-1962-sanusha-back-to-malayala-cinema-after-long-break-vvk-rxeu1p|title=‘ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ്: സിൻസ് 1962’ ഫസ്റ്റ്ലുക്ക്; ഏഴു വർഷത്തിന് ശേഷം മലയാള സിനിമയിൽ സനുഷ|access-date=2023-08-13|last=|date=2023-07-07|website=[[ഏഷ്യാനെറ്റ് ന്യൂസ്‌]]|language=ml}}&lt;/ref&gt;
==താരനിര&lt;ref&gt;{{cite web|title=ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ് 1962 (2023)|url= https://www.m3db.com/film/jaladhara-pumpset-1962|accessdate=2023-10-17|publisher=മലയാളം മൂവി&amp; മ്യൂസിക് ഡാറ്റബേസ്|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! ക്ര.നം. !! താരം !!വേഷം
|-
|1||[[ഉർവ്വശി (നടി)|ഉർവ്വശി]]  ||മൃണാളിനി ടീച്ചർ
|-
|2||[[ഇന്ദ്രൻസ്]]  ||മോട്ടോർ മണി
|-
|3||[[സനുഷ]]  ||ചിപ്പി, മൃണാളിനിയുടെ മകൾ
|-
|4||[[സാഗർ രാജൻ]]  ||ഉണ്ണി, മൃണാളിനിയുടെ ഡ്രൈവർ
|-
|5||[[ജോണി ആന്റണി]]  ||ഭട്ടതിരി, മണിയുടെ അഭിഭാഷകൻ
|-
|6||[[ടി.ജി. രവി]]  ||രവി, മൃണാളിനിയുടെ അഭിഭാഷകൻ
|-
|7||[[വിജയരാഘവൻ]]  ||ചന്ദ്രൻ മാഷ്, മൃണാളിനിയുടെ ഭർത്താവ്
|-
|8||[[നിഷ സാരംഗ്]]  ||ലളിത, മണിയുടെ ഭാര്യ
|-
|9||[[ജയൻ ചേർത്തല]]  ||ഫസ്റ്റ് ക്ലാസ് ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റ്
|-
|10||[[അൽത്താഫ് സലീം]]  ||അരുൺ
|-
|11||[[ശിവജി ഗുരുവായൂർ]]  ||രാജേന്ദ്രൻ, പോലീസ് സബ് ഇൻസ്പെക്ടർ
|-
|12||[[സജിൻ ചെറുകയിൽ]]  || ഗിരീഷ്
|-
|13||[[ഡാവിഞ്ചി സന്തോഷ്]]  ||ചായക്കട കുട്ടി
|-
|14||[[ആദിൽ ബ്രൂണോ]]  ||അമ്പരൻ
|-
|15||[[കലാഭവൻ ഹനീഫ്]]  ||പബ്ലിക് പ്രൊസിക്യൂട്ടർ
|-
|16||[[വിഷ്ണു ഗോവിന്ദൻ]]  ||സുമേഷ്
|-
|17||[[തങ്കച്ചൻ വിതുര]]  ||അടക്ക പൊന്നൻ
|-
|18||[[ജോഷി മേടയിൽ]]  ||അഭിഭാഷകൻ ജോജി
|-
|19||[[അഞ്ജലി സുനിൽ കുമാർ]]  ||അഞ്ജലി, മണിയുടെ മകൾ
|-
|20||[[സ്നേഹ ബാബു]]  ||കിങ്ങിണി
|-
|21||[[നിത കർമ്മ ]]  ||ബിന്ദു
|-
|22||[[ഷൈലജ അമ്പു]]  ||കവിത
|-
|23||[[ശ്രീ രമ്യ]]  ||അമ്പിളി
|-
|24||[[ഹരിലാൽ]]  ||ജോർജ്ജെട്ടൻ
|-
|25||[[കോഴിക്കോട് ജയരാജ്]]  ||പാപ്പച്ചൻ
|-
|26||[[സുനിൽ]]  ||മാമച്ചൻ
|-
|27||[[കലേഷ്]]  ||മെമ്പർ
|-
|28||[[ജെൻസൻ]]  ||ചിറക്കൽ ശ്രീഹരി
|-
|29||[[വിഷ്ണുഗോവിന്ദൻ]]  ||സുമേഷ് കാന്റീൻ
|-
|30||[[സുനിൽ]]  ||ഓമനക്കുട്ടൻ
|-
|31||[[രാമുമംഗലപ്പിള്ളി]]  ||പ്രഭു
|-
|32||[[സുദീപ്]]  ||പ്രഭാകരൻ പിള്ള
|-
|33||[[ജയ്]]  ||തമിഴൻ ചെക്കൻ
|-
|34||[[ദേവകുമാർ]]  ||അമ്മാവൻ
|-
|35||[[വിനോദ് വേണുഗോപാൽ]]  ||കല്യാണചെക്കൻ
|-
|36||[[അഡ്വ് വിജയകുമാർ]]  ||വാദി വൃദ്ധൻ
|-
|37||[[രാജേഷ്]]  ||രമേശൻ

|}


== നിർമ്മാണം ==

=== ചിത്രീകരണം ===
ചിത്രത്തിന്റെ സ്വിച്ച് ഓണും പൂജയും {{Date|Jul 14, 2022|DMY}} ന് [[ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിക്ഷേത്രം|ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിൽ]] നടന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.mallurelease.com/2022/05/jaladhara-pumpset-since-1962-movie.html|title=Jaladhara Pumpset Since 1962 {{!}} ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ് 1962 (2023) - Mallu Release {{!}} Watch Malayalam Full Movies|access-date=2023-08-13|last=|language=english}}&lt;/ref&gt; {{Date|Jul 15, 2022|DMY}} ന് ആരംഭിച്ച ചിത്രീകരണം ഓഗസ്റ്റിൽ പൂർത്തിയായി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://zeenews.india.com/malayalam/movies/jaladhara-pumpset-since-1962-movie-wraps-up-the-shooting-sanusha-santhosh-shares-the-video-in-social-media-104529|title=Jaladhara Pumpset Movie: ഇന്ദ്രൻസും ഉർവശിയും ഒന്നിക്കുന്ന ജലധാര പമ്പ്സെറ്റ് സിൻസ് 1962ന്റെ ഷൂട്ടിങ് പൂർത്തിയായി; വീഡിയോ പങ്കുവെച്ച് സനൂഷ|access-date=2023-08-13|date=2022-08-31|website=Zee News Malayalam|language=ml}}&lt;/ref&gt; [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ]] [[കൊല്ലങ്കോട്]] ആയിരുന്നു പ്രധാന ചിത്രീകരണ സ്ഥലം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/jaladhara-pumpset-since-1962-malayalam-movie-director-ashish-chinnappa-ryt9my|title=കുടുംബ പ്രേക്ഷകർക്ക് 'ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ്' ഇഷ്ടപ്പെടും; സംവിധായകൻ പറയുന്നു|access-date=2023-08-13|last=abhijith.vm|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://malayalam.webdunia.com/article/film-gossip-in-malayalam/jaladhara-pumpset-since-1962-kollengode-town-in-kerala-movie-news-123080400034_1.html|title=കൊല്ലങ്കോട് ചിത്രീകരിച്ച സിനിമ, കേരളത്തിലെ ഗ്രാമഭംഗി ഇവിടെയാണ് ഉള്ളതെന്ന് സംവിധായകൻ ആശിഷ് ചിന്നപ്പ|access-date=2023-08-13|last=അനൂപ്|first=കെ ആർ|website=malayalam.webdunia.com|language=ml}}&lt;/ref&gt;

=== മാർക്കറ്റിംഗ് ===
ഇന്ദ്രൻസ്, ഉർവ്വശി, സനുഷ, സാഗർ രാജൻ, ജോണി ആന്റണി, ടി.ജി. രവി, അഞ്ജലി സുനിൽ കുമാർ എന്നിവരെ ഉൾക്കൊള്ളിച്ച് ചിത്രത്തിന്റെ ആദ്യ ലുക്ക് പോസ്റ്റർ {{Date|Jul 4, 2023|DMY}} ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://globalindiannews.in/cinema/film-news-17/|title=” ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് – സിൻസ് 1962”. ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ|access-date=2023-08-13|date=2023-07-05|website=ഗ്ലോബൽ ഇന്ത്യൻ ന്യൂസ്|language=Malayalam}}&lt;/ref&gt; സാമൂഹ്യ മാധ്യമങ്ങൾ വഴി [[സുരേഷ് ഗോപി]] ആണ് പോസ്റ്റർ പ്രകാശനം ചെയ്തത്. ഷൈലജ അമ്പു, സ്നേഹ ബാബു, നിത കർമ്മ, ശ്രീ രമ്യ എന്നിവരെ ഉൾപ്പെടുത്തി 'മുതിരങ്ങാടി കലവറയിലെ താരങ്ങൾ' എന്ന കഥാപാത്ര പോസ്റ്റർ {{Date|Jul 31, 2023|DMY}} ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/film/movies-character-poster-from-jaladhara-pump-set-since-1962-got-released-mm-617037.html|title='മുതിരങ്ങാടി കലവറയിലെ താരങ്ങ'ളായ പെണ്ണുങ്ങൾ; രസകരമായ പോസ്റ്ററുമായി 'ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് - സിൻസ് 1962'|access-date=2023-08-13|language=ml}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.etvbharat.com/malayalam/kerala/entertainment/movie/jaladhara-pumpset-since-1962-new-character-posters/kerala20230801123340510510251|title='ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ് 1962'; പുതിയ ക്യാരക്‌ടർ പോസ്റ്ററുകളെത്തി|access-date=2023-08-13|website=ETV Bharat News|language=ml}}&lt;/ref&gt;

==ഗാനങ്ങൾ&lt;ref&gt;{{cite web|title=ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ് 1962 (2023)|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?616|accessdate=2023-10-17|publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ|archive-date=2024-11-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20241107154737/https://malayalasangeetham.info/m.php?616|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;==
കൈലാസ് മേനോൻ ആണ് ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതവും പശ്ചാത്തല സംഗീതവും ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.etvbharat.com/malayalam/kerala/entertainment/movie/jaladhara-pumpset-since-1962-get-more-theaters/kerala20230813164150788788885|title='ജയിലർ' തരംഗത്തിൽ മുങ്ങിപ്പോവാതെ 'ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ്' ; കൂടുതൽ തിയേറ്ററുകൾ നേടി മുന്നോട്ട്|access-date=2023-08-13|date=2023-08-13|website=ETV ഭാരത്|language=ml}}&lt;/ref&gt; മനു മഞ്ജിത്തും [[ബി.കെ. ഹരിനാരായണൻ|ബി.കെ. ഹരിനാരായണനും]] വരികൾ രചിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; ചിത്രത്തിന്റെ ഓഡിയോ അവകാശം [[ടി-സീരീസ്]] സ്വന്തമാക്കി.  
*വരികൾ:[[മനു മഞ്ജിത്ത് ]][[ബി.കെ. ഹരിനാരായണൻ]]
*ഈണം:  [[കൈലാസ് മേനോൻ]]
{| border=&quot;2&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;&quot; 
|- bgcolor=&quot;#CCCCCF&quot; align=&quot;center&quot; 
| '''നമ്പർ.''' || '''പാട്ട്''' || '''പാട്ടുകാർ'''  || '''രാഗം''' 
|- 
| 1 || കുരുവി||[[വൈഷ്ണവ് ഗിരീഷ്]]|| 
|- 
| 2 ||ഈ മഴമുകിലോ ||[[കെ.എസ്. ചിത്ര]]|| 

|}

== പ്രകാശനം ==

=== തീയേറ്റർ ===
{{Date|Aug 11, 2023|DMY}} ന് ശ്രീ പ്രിയ കമ്പൈൻസ് വഴി വണ്ടർഫ്രെയിംസ് ഫിലിംലാൻഡ് ആണ് ചിത്രം തീയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്തത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.etvbharat.com/malayalam/kerala/entertainment/movie/kunjamminis-hospital-and-jaladhara-pumpset-since-1962-movies-release-this-friday/kerala20230811115242138138809|title=കുഞ്ഞമ്മിണീസ് ഹോസ്‌പിറ്റലും ജലധാര പമ്പ് സെറ്റും തിയേറ്ററുകളിൽ; ഈ വെള്ളിയാഴ്‌ച റിലീസുകൾ..|access-date=2023-08-13|website=ETV Bharat News|language=ml}}&lt;/ref&gt; 

== സ്വീകരണം ==

=== നിരൂപക സ്വീകരണം ===
''[[മനോരമ ഓൺലൈൻ.കോം|മനോരമഓൺലൈനിന്റെ]]'' നിരൂപകയായ ആർ.ബി. ശ്രീലേഖ ഇപ്രകാരം എഴുതി, &quot;''ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ്‌ 1962'' ചിരിയും ആക്ഷേപഹാസ്യവും ഗൗരവമായ കഥയും വാഗ്‌ദാനം ചെയ്യുന്ന ഒരു സിനിമാറ്റിക് അനുഭവമാണ്. ഏറെ ഗൗരവമുള്ള വിഷയം നർമ്മത്തിൽ പൊതിഞ്ഞ് കയ്യടക്കത്തോടെ അവതരിപ്പിച്ചതിൽ സംവിധായകൻ കയ്യടി അർഹിക്കുന്നുണ്ട്.&quot;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-reviews/2023/08/11/jaladhara-pumpset-since-1962-movie-review.html|title=ചിരിയും ആക്ഷേപഹാസ്യവും; കയ്യടി നേടുന്ന ‘ജലധാര പമ്പ്സെറ്റ്’; റിവ്യു|access-date=2023-08-14|last=ശ്രീലേഖ|first=ആർ.ബി.|date=2023-08-11|website=[[മനോരമ ഓൺലൈൻ.കോം|മനോരമഓൺലൈൻ]]|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

* {{IMDb title|title=ജലധാര പമ്പ് സെറ്റ് സിൻസ് 1962}}

[[വർഗ്ഗം:2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ഹാസ്യ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>r89ydngwsvt3sb9sp05bms93ngccwxc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram/ചിത്രഗാലറി</title>
    <ns>2</ns>
    <id>603163</id>
    <revision>
      <id>4616677</id>
      <parentid>4616497</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:24:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>[[File:Acanthocephala_bug_at_Madikai_Ambalathukara_01.jpg]] നെ [[File:Notobitus_at_Madikai_Ambalathukara_01.jpg]] കൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുന്നു. (ചെയ്തത്:[[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] കാരണം: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR3|Criterion 3]</comment>
      <origin>4616677</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="90897" sha1="no4qabjksc6wn8uo9hvh046k3wdh2vv" xml:space="preserve">&lt;gallery&gt;
File:Bunchosia glandulifera peanut butter fruit Vijayanrajapuram 04.jpg
File:Bunchosia glandulifera peanut butter fruit Vijayanrajapuram 03.jpg
File:Bunchosia glandulifera peanut butter fruit Vijayanrajapuram 02.jpg
File:Bunchosia glandulifera peanut butter fruit Vijayanrajapuram 01.jpg
File:Bhattoora Vijayanrajapuram.jpg
File:Sunil Thonikkuzhiyil ICFOSS.jpg
File:Jasminium dichotomum plant flowers buds leaves 04.jpg
File:Jasminium dichotomum plant flowers buds leaves 03.jpg
File:Jasminium dichotomum plant flowers buds leaves 02.jpg
File:Jasminium dichotomum plant flowers buds leaves 01.jpg
File:Holy family church Rajapuram 03.jpg
File:Holy family church Rajapuram 02.jpg
File:Holy family church Rajapuram 01.jpg
File:Wiki freedom fest site notice2023.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 11.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 10.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 09.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 08.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 07.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 06.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 05.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 04.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 03.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 02.jpg
File:Nepenthes pitcher vijayanrajapuram 01.jpg
File:Canonball flower at Thiruvananthapuram.jpg
File:Canonball tree-buds-flowers.jpg
File:Cannonball tree- flower and buds.jpg
File:Cannonball tree- flower buds 01.jpg
File:Cannonball tree- flower.jpg
File:Hibiscus flower uploaded by Vijayanrajapuram 02.jpg
File:Hibiscus flower uploaded by Vijayanrajapuram 01.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 13.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 15.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 14.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 12.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 11.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 10.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 09.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 08.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 07.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 06.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 05.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 04.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 03.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 02.jpg
File:Ricinus communis (cultivars) IMG20230102080213 01.jpg
File:Safety Bollards 06.jpg
File:Safety Bollards 05.jpg
File:Safety Bollards 04.jpg
File:Safety Bollards 03.jpg
File:Safety Bollards 02.jpg
File:Safety Bollards 01.jpg
File:Programme badge.jpg
File:Dragon fly at Madikai Ambalathukara 02.jpg
File:Dragon fly at Madikai Ambalathukara 01.jpg
File:Codd-neck bottle 04.jpg
File:Codd-neck bottle 01.jpg
File:Codd-neck bottle 03.jpg
File:Codd-neck bottle 02.jpg
File:Ficus benjamina-weeping fig-benjamin fig 04.jpg
File:Ficus benjamina-weeping fig-benjamin fig 01.jpg
File:Ficus benjamina-weeping fig-benjamin fig 03.jpg
File:Ficus benjamina-weeping fig-benjamin fig 02.jpg
File:Stone structure at changappuzha park Eranakulam 05.jpg
File:Stone structure at changappuzha park Eranakulam 04.jpg
File:Stone structure at changappuzha park Eranakulam 03.jpg
File:Stone structure at changappuzha park Eranakulam 02.jpg
File:Stone structure at changappuzha park Eranakulam 01.jpg
File:Changanpuzha krishna pillai statue at Chnaganpuzga Park Edapplly Ernakulam.jpg
File:Changampuzha krishna pillai-poet statue at Chnaganpuzga Park Ernakulam.jpg
File:Changampuzha krishna pillai-poet statue at Chnaganpuzga Park Edapplly Ernakulam.jpg
File:Changampuzha krishna pillai-poet statue at Chnaganpuzga Park Edapplly Eranakulam.jpg
File:Cane chair making and sale 14.jpg
File:Cane chair making and sale 13.jpg
File:Cane chair making and sale 12.jpg
File:Cane chair making and sale 11.jpg
File:Cane chair making and sale 10.jpg
File:Cane chair making and sale 09.jpg
File:Cane chair making and sale 08.jpg
File:Cane chair making and sale 07.jpg
File:Cane chair making and sale 05.jpg
File:Cane chair making and sale 06.jpg
File:Cane chair making and sale 04.jpg
File:Cane cradle making and sale at Kanhnagad.jpg
File:Cane cradle- making and sale.jpg
File:Cane chair making and sale 01.jpg
File:Earthenware at Kanhangad in Kasaragod Kerala 05.jpg
File:Earthenware at Kanhangad in Kasaragod Kerala 04.jpg
File:Earthenware at Kanhangad in Kasaragod Kerala 03.jpg
File:Earthenware at Kanhangad in Kasaragod Kerala 02.jpg
File:Earthenware at Kanhangad in Kasaragod Kerala 01.jpg
File:Egosurfing search engine vijayanrajapuram.png
File:Egosurfing vijayanrajapuram.png
File:Egosurfing vijayan rajapuram google.png
File:Egosurfing vijayan rajapuram.png
File:KITE Office Gate Trivandrum.jpg
File:Passiflora quadrangularis the giant granadilla 03.jpg
File:Passiflora quadrangularis the giant granadilla 02.jpg
File:Passiflora quadrangularis the giant granadilla 01.jpg
File:WIKI COMMONS UPLOADING HELP file Vijayan Rajapuram.pdf
File:Cissus quadrangularis at GHS Thachangad 09.jpg
File:Cissus quadrangularis at GHS Thachangad 08.jpg
File:Cissus quadrangularis at GHS Thachangad 07.jpg
File:Cissus quadrangularis at GHS Thachangad 06.jpg
File:Cissus quadrangularis at GHS Thachangad 05.jpg
File:Cissus quadrangularis at GHS Thachangad 04.jpg
File:Cissus quadrangularis at GHS Thachangad 03.jpg
File:Cissus quadrangularis at GHS Thachangad 02.jpg
File:Cissus quadrangularis at GHS Thachangad 01.jpg
File:Amorphophallus Sylvaticus fruit close up at Madikai Ambalathukara.jpg
File:Amorphophallus Sylvaticus fruit at Madikai Ambalathukara 01.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 18.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 20.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 19.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 15.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 17.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 14.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 16.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 11.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 13.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 12.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 05.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 10.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 09.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 07.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 08.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 06.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 04.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 03.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 02.jpg
File:Pookkalam-onam2022-vijayanrajapuram snyss 01.jpg
File:Neurothemis tullia-pied paddy skimmer-dragonfly 08.jpg
File:Neurothemis tullia-pied paddy skimmer-dragonfly 07.jpg
File:Neurothemis tullia-pied paddy skimmer-dragonfly 06.jpg
File:Neurothemis tullia-pied paddy skimmer-dragonfly 05.jpg
File:Neurothemis tullia-pied paddy skimmer-dragonfly 04.jpg
File:Neurothemis tullia-pied paddy skimmer-dragonfly 03.jpg
File:Neurothemis tullia-pied paddy skimmer-dragonfly 02.jpg
File:Neurothemis tullia-pied paddy skimmer-dragonfly 01.jpg
File:Impatiens minor at Madikai Ambathukara 04.jpg
File:Impatiens minor at Madikai Ambathukara 02.jpg
File:Impatiens minor at Madikai Ambathukara 03.jpg
File:Impatiens minor at Madikai Ambathukara 01.jpg
File:Clerodendrum infortunatum bhat hill glory bower 07.jpg
File:Clerodendrum infortunatum bhat hill glory bower 06.jpg
File:Clerodendrum infortunatum bhat hill glory bower 05.jpg
File:Clerodendrum infortunatum bhat hill glory bower 04.jpg
File:Clerodendrum infortunatum bhat hill glory bower 03.jpg
File:Clerodendrum infortunatum bhat hill glory bower 02.jpg
File:Clerodendrum infortunatum bhat hill glory bower 01.jpg
File:Orsotriaena medus medus brown.jpg
File:Hawk-moth at Madikai Ambalathukara 06.jpg
File:Hawk-moth at Madikai Ambalathukara 05.jpg
File:Hawk-moth at Madikai Ambalathukara 04.jpg
File:Hawk-moth at Madikai Ambalathukara 03.jpg
File:Hawk-moth at Madikai Ambalathukara 01.jpg
File:Hawk-moth at Madikai Ambalathukara 02.jpg
File:Scarecrow at Madikai Ambalathukara 02.jpg
File:Scarecrow at Madikai Ambalathukara 01.jpg
File:Acanthocephala bug at Madikai Ambalathukara 04.jpg
File:Notobitus at Madikai Ambalathukara 03.jpg
File:Acanthocephala bug at Madikai Ambalathukara 02.jpg
File:Notobitus at Madikai Ambalathukara 01.jpg
File:Muntingia calabura flower and leaves 02.jpg
File:Muntingia calabura flower and leaves 01.jpg
File:Lantana camara common lantana -fruits 06.jpg
File:Lantana camara common lantana -fruits 05.jpg
File:Lantana camara common lantana -fruits 04.jpg
File:Lantana camara common lantana -fruits 01.jpg
File:Lantana camara common lantana -fruits 03.jpg
File:Lantana camara common lantana -fruits 02.jpg
File:Subramanya Temple Athiyambur 2.jpg
File:Subramanya Temple Athiyambur.jpg
File:Spider arthropod at Madikai Ambalathara 06.jpg
File:Spider arthropod at Madikai Ambalathara 05.jpg
File:Spider arthropod at Madikai Ambalathara 04.jpg
File:Spider arthropod at Madikai Ambalathara 03.jpg
File:Spider arthropod at Madikai Ambalathara 02.jpg
File:Spider arthropod at Madikai Ambalathara 01.jpg
File:Chandragiri river at Kottody 04.jpg
File:Chandragiri river at Kottody 03.jpg
File:Chandragiri river at Kottody 02.jpg
File:Chandragiri river at Kottody 01.jpg
File:Argyreia nervosa elephant creeper 06.jpg
File:Argyreia nervosa elephant creeper 04.jpg
File:Argyreia nervosa elephant creeper 02.jpg
File:Argyreia nervosa elephant creeper 03.jpg
File:Argyreia nervosa elephant creeper 01.jpg
File:Rajmohan Nileshwar drama artist.jpg
File:Cat mouth wide open.jpg
File:PVK Panayal.jpg
File:Thrikothamangalam Mahadeva Temple kottayam kerala.jpg
File:Thrikothamangalam Mahadeva Temple kottayam.jpg
File:Thrikothamangalam Mahadeva Temple.jpg
File:Kannambadathu Malika veedu Manarkadu.jpg
File:Vimal Jyothi Engineering College Chemperi 05.jpg
File:Vimal Jyothi Engineering College Chemperi 04.jpg
File:Vimal Jyothi Engineering College Chemperi 01.jpg
File:Vimal Jyothi Engineering College Chemperi 02.jpg
File:Vimal Jyothi Engineering College Chemperi 03.jpg
File:Kigelia africana - sausage tree -fruits 03.jpg
File:Kigelia africana - sausage tree -fruits 02.jpg
File:Kigelia africana - sausage tree -fruits 01.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 22.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 21.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 20.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 19.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 18.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 17.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 16.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 15.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 13.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 14.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 12.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 11.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 10.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 09.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 08.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 07.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 06.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 05.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 04.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 02.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 03.jpg
File:Kerala Lalithakala Academy for Fine Art Darbar Hall Arts Centre Kochi 01.jpg
File:Sajjive Balakrishnan-cartoonist 04.jpg
File:Sajjive Balakrishnan-cartoonist 02.jpg
File:Sajjive Balakrishnan-cartoonist 03.jpg
File:Sajjive Balakrishnan-cartoonist 01.jpg
File:Eranakulam Shiva Temple-Eranakulathappan Temple - Vijayan Rajapuram 09.jpg
File:Eranakulam Shiva Temple-Eranakulathappan Temple - Vijayan Rajapuram 08.jpg
File:Eranakulam Shiva Temple-Eranakulathappan Temple - Vijayan Rajapuram 07.jpg
File:Eranakulam Shiva Temple-Eranakulathappan Temple - Vijayan Rajapuram 06.jpg
File:Eranakulam Shiva Temple-Eranakulathappan Temple - Vijayan Rajapuram 05.jpg
File:Eranakulam Shiva Temple-Eranakulathappan Temple - Vijayan Rajapuram 04.jpg
File:Eranakulam Shiva Temple-Eranakulathappan Temple - Vijayan Rajapuram 01.jpg
File:Eranakulam Shiva Temple-Eranakulathappan Temple - Vijayan Rajapuram 03.jpg
File:Eranakulam Shiva Temple-Eranakulathappan Temple - Vijayan Rajapuram 02.jpg
File:Careya arborea fruit--.jpg
File:Sajjive Balakrishnan cartoonist.jpg
File:St.Mary's Forane Church Alakode 07.jpg
File:St.Mary's Forane Church Alakode 04.jpg
File:St.Mary's Forane Church Alakode 05.jpg
File:St.Mary's Forane Church Alakode 01.jpg
File:St.Mary's Forane Church Alakode 03.jpg
File:St.Mary's Forane Church Alakode 02.jpg
File:Aster MIMS Kannur.jpg
File:Cereus pterogonus Lem-Cactus -flower bud- vijayanrajapuram.jpg
File:Cereus pterogonus Lem-Cactus -flower buds-vijayanrajapuram.jpg
File:Cereus pterogonus Lem-Cactus plant-flower buds-vijayanrajapuram.jpg
File:Cereus pterogonus Lem-Cactus plant-flower bud-vijayanrajapuram.jpg
File:Cereus pterogonus Lem-Cactus plant-flower-closeup-vijayanrajapuram.jpg
File:Cereus pterogonus Lem-Cactus plant-flower-vijayanrajapuram.jpg
File:Cereus pterogonus Lem-Cactus plant-flower and buds-vijayanrajapuram.jpg
File:Cereus pterogonus Lem-Cactus -flower-vijayanrajapuram.jpg
File:Cereus pterogonus Lem-Cactus plant-flowers- vijayanrajapuram.jpg
File:Cereus pterogonus Lem-Cactus -flower-.jpg
File:Careya arborea fruit 01.jpg
File:Careya arborea fruit 03.jpg
File:Careya arborea fruit 02.jpg
File:Kothamooriyattom 6.jpg
File:Kothamooriyattom 5.jpg
File:Kothamooriyattom 4.jpg
File:Kothamooriyattom 3.jpg
File:Kothamooriyattom 2.jpg
File:Kothamooriyattom.jpg
File:Acanthus ebracteatus at Nileshwar 03.jpg
File:Acanthus ebracteatus at Nileshwar 02.jpg
File:Acanthus ebracteatus at Nileshwar 01.jpg
File:Mobile Gas Cremator.jpg
File:Mobile Gas Cremator base.jpg
File:Nest of ants uploaded by Vijayan Rajapuram 3.jpg
File:Nest of ants uploaded by Vijayan Rajapuram 2.jpg
File:Nest of ants uploaded by Vijayan Rajapuram.jpg
File:Ixora coccinea uploads by Vijayan rajapuram 2.jpg
File:Ixora coccinea uploads by Vijayan rajapuram.jpg
File:Leptocorisa acuta mating 2.jpg
File:Leptocorisa acuta mating.jpg
File:Careya arborea wild guava Ceylon oak patana oak- buds-night view.jpg
File:Careya arborea wild guava Ceylon oak patana oak flower bud.jpg
File:Careya arborea wild guava Ceylon oak patana oak buds night view.jpg
File:Careya arborea wild guava Ceylon oak patana oak flower and buds.jpg
File:Careya arborea wild guava Ceylon oak patana oak buds.jpg
File:Careya arborea wild guava Ceylon oak patana oak -flower.jpg
File:Careya arborea wild guava Ceylon oak patana oak flower closeup.jpg
File:Careya arborea wild guava Ceylon oak patana oak 01.jpg
File:WIKI COMMONS UPLOADING HELP.pdf
File:Murali Cheeroth.jpg
File:Cat paw closeup.jpg
File:Cat mouth opened.jpg
File:Cat paw.jpg
File:Cat mouth wide opened.jpg
File:Durga Higher School Kanhangad.jpg
File:Cascabela thevetia fruit 04.jpg
File:Cascabela thevetia fruit 03.jpg
File:Cascabela thevetia fruit 02.jpg
File:Cascabela thevetia fruit 01.jpg
File:Anoplocnemis Mictini Coreidae 08.jpg
File:Anoplocnemis Mictini Coreidae 07.jpg
File:Anoplocnemis Mictini Coreidae 06.jpg
File:Anoplocnemis Mictini Coreidae 05.jpg
File:Anoplocnemis Mictini Coreidae 04.jpg
File:Anoplocnemis Mictini Coreidae 03.jpg
File:Anoplocnemis Mictini Coreidae 02.jpg
File:Anoplocnemis Mictini Coreidae 01.jpg
File:Panniyoor One pepper 04.jpg
File:Panniyoor One pepper 05.jpg
File:Panniyoor One pepper 03.jpg
File:Panniyoor One pepper 02.jpg
File:Panniyoor One pepper 01.jpg
File:Mucuna pruriens monkey tamarind 07.jpg
File:Mucuna pruriens monkey tamarind 08.jpg
File:Mucuna pruriens monkey tamarind 06.jpg
File:Mucuna pruriens monkey tamarind 05.jpg
File:Mucuna pruriens monkey tamarind 04.jpg
File:Mucuna pruriens monkey tamarind 02.jpg
File:Mucuna pruriens monkey tamarind 03.jpg
File:Mucuna pruriens monkey tamarind 01.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 30.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 29.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 28.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 27.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 26.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 25.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 24.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 23.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 22.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 21.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 20.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 19.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 18.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 17.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 16.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 15.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 14.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 13.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 12.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 11.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 10.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 09.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 08.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 07.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 06.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 05.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 04.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 03.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 02.jpg
File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 01.jpg
File:Swallow-tailed moth larva on a tapioca leaf by Vijayanrajapuram.jpg
File:Swallow-tailed moth larva on a leaf uploads by Vijayanrajapuram 04.jpg
File:Swallow-tailed moth larva on tapioca leaf uploads by Vijayanrajapuram.jpg
File:Swallow-tailed moth larva on a tapioca leaf uploads by Vijayanrajapuram.jpg
File:Swallow-tailed moth larva uploads by Vijayanrajapuram 01.jpg
File:Termite mound uploaded by Vijayanrajapuram 03.jpg
File:Termite mound uploaded by Vijayanrajapuram 02.jpg
File:Termite mound uploaded by Vijayanrajapuram 01.jpg
File:Ixora fruits uploaded by Vijayan Rajapuram 06.jpg
File:Ixora fruits uploaded by Vijayan Rajapuram 05.jpg
File:Ixora fruits uploaded by Vijayan Rajapuram 04.jpg
File:Ixora fruits uploaded by Vijayan Rajapuram 03.jpg
File:Ixora fruits uploaded by Vijayan Rajapuram 01.jpg
File:Ixora fruits uploaded by Vijayan Rajapuram 02.jpg
File:Butterfly egg uploaded by vijayan rajapuram 01.jpg
File:Butterfly egg uploaded by vijayan rajapuram 02.jpg
File:Carpenter bee uploaded by vijayan Rajapuram.jpg
File:Carpenter bee xylocopa uploaded by vijayan rajapuram.jpg
File:Carpenter bee uploaded by vijayanRajapuram.jpg
File:Ladies' fingers or ochro 06.jpg
File:Ladies' fingers or ochro 05.jpg
File:Ladies' fingers flower stigma.jpg
File:Ladies' fingers or ochro flower.jpg
File:Ladies' fingers plant.jpg
File:Ladies' fingers or ochro flower fruit.jpg
File:Crotalaria verrucosa at Nileshwar vijayanrajapuram 09.jpg
File:Crotalaria verrucosa at Nileshwar vijayanrajapuram 08.jpg
File:Crotalaria verrucosa at Nileshwar vijayanrajapuram 07.jpg
File:Crotalaria verrucosa at Nileshwar vijayanrajapuram 06.jpg
File:Crotalaria verrucosa at Nileshwar vijayanrajapuram 05.jpg
File:Crotalaria verrucosa at Nileshwar vijayanrajapuram 04.jpg
File:Crotalaria verrucosa at Nileshwar vijayanrajapuram 02.jpg
File:Crotalaria verrucosa at Nileshwar vijayanrajapuram 03.jpg
File:Crotalaria verrucosa at Nileshwar vijayanrajapuram 01.jpg
File:Rajas High School Nileshwar.jpg
File:Railway Station Nileshwar.jpg
File:FCI Godown at Nileshwar Kasaragod Kerala.jpg
File:Grasshopper at Madikai Amlathara vijayanrajapuram 08.jpg
File:Grasshopper at Madikai Amlathara vijayanrajapuram 07.jpg
File:Grasshopper at Madikai Amlathara vijayanrajapuram 05.jpg
File:Grasshopper at Madikai Amlathara vijayanrajapuram 06.jpg
File:Grasshopper at Madikai Amlathara vijayanrajapuram 04.jpg
File:Grasshopper at Madikai Amlathara vijayanrajapuram 03.jpg
File:Grasshopper at Madikai Amlathara vijayanrajapuram 02.jpg
File:Grasshopper at Madikai Amlathara vijayanrajapuram 01.jpg
File:Calliandra flower vijayanrajapuram 04.jpg
File:Calliandra flower vijayanrajapuram 03.jpg
File:Calliandra flower vijayanrajapuram 02.jpg
File:Calliandra flower vijayanrajapuram 01.jpg
File:Devamatha college kuravilangad entrance 02.jpg
File:Devamatha college kuravilangad entrance 01.jpg
File:Clerodendrum infortunatum flowers at Kuravilangad 01.jpg
File:Clerodendrum infortunatum flowers at Kuravilangad 02.jpg
File:Larva vijayanrajapuram 03.jpg
File:Larva vijayanrajapuram 02.jpg
File:Larva vijayanrajapuram 01.jpg
File:Hawk moth caterpillar vijayanrajapuram 02.jpg
File:Hawk moth caterpillar vijayanrajapuram 01.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 10.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 11.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 09.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 08.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 07.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 06.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 04.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 05.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 03.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 02.jpg
File:Hawk moth larva vijayanrajapuram 01.jpg
File:Crotalaria fruit vijayanrajapuram.jpg
File:Pseuderanthemum reticulatum vijayanrajapuram 04.jpg
File:Pseuderanthemum reticulatum vijayanrajapuram 03.jpg
File:Pseuderanthemum reticulatum vijayanrajapuram 02.jpg
File:Pseuderanthemum reticulatum vijayanrajapuram 01.jpg
File:Blister beetle vijayanrajapuram 05.jpg
File:Blister beetle vijayanrajapuram 04.jpg
File:Blister beetle vijayanrajapuram 03.jpg
File:Blister beetle vijayanrajapuram 01.jpg
File:Blister beetle vijayanrajapuram 02.jpg
File:Kuravilangad Church vijayanrajapuram 08.jpg
File:Kuravilangad Church vijayanrajapuram 07.jpg
File:Kuravilangad Church vijayanrajapuram 06.jpg
File:Kuravilangad Church vijayanrajapuram 05.jpg
File:Kuravilangad Church vijayanrajapuram 04.jpg
File:Kuravilangad Church vijayanrajapuram 01.jpg
File:Kuravilangad Church vijayanrajapuram 03.jpg
File:Kuravilangad Church vijayanrajapuram 02.jpg
File:Blister beetle at Madikai Ambalathukara 05.jpg
File:Blister beetle at Madikai Ambalathukara 04.jpg
File:Blister beetle at Madikai Ambalathukara 03.jpg
File:Blister beetle at Madikai Ambalathukara 02.jpg
File:Blister beetle at Madikai Ambalathukara 01.jpg
File:EP rajagopalan writer 01.jpg
File:Dragonfly at a beach 03.jpg
File:Dragonfly at a beach 02.jpg
File:Dragonfly at a beach 01.jpg
File:Bees mating 03.jpg
File:Bees mating 02.jpg
File:Bees mating 01.jpg
File:Kalthotti stone vessel.jpg
File:Kasaragod Dwarf cow at Neelamperoor 04.jpg
File:Kasaragod Dwarf cow at Neelamperoor 02.jpg
File:Kasaragod Dwarf cow at Neelamperoor 01.jpg
File:Kasaragod Dwarf cow at Neelamperoor 03.jpg
File:Junkar boat service 02.jpg
File:Junkar boat service 01.jpg
File:Mimosa pudica flowers and leaves vijayanrajapuram 05.jpg
File:Mimosa pudica flower vijayanrajapuram 04.jpg
File:Mimosa pudica flowers and leaves vijayanrajapuram 01.jpg
File:Mimosa pudica flowers and leaves vijayanrajapuram 02.jpg
File:Mimosa pudica flowers and leaves vijayanrajapuram 03.jpg
File:Vanda orchid vijayanrajapuram 05.jpg
File:Vanda orchid vijayanrajapuram 04.jpg
File:Vanda orchid vijayanrajapuram 01.jpg
File:Vanda orchid vijayanrajapuram 03.jpg
File:Vanda orchid vijayanrajapuram 02.jpg
File:Sesamum radiatum malabaricum vijayanrajapuram 5.jpg
File:Sesamum radiatum malabaricum vijayanrajapuram 4.jpg
File:Sesamum radiatum malabaricum vijayanrajapuram 6.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 12.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 11.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 10.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 9.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 8.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 7.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 6.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 5.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 1.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 2.jpg
File:Violin mantis Gongylus gongylodes vijayanrajapuram 4.jpg
File:Brinjal flower vijayanrajapuram 4.jpg
File:Brinjal flower vijayanrajapuram 2.jpg
File:Brinjal flower vijayanrajapuram.jpg
File:Micronia aculeata vijayanrajapuram 02.jpg
File:Micronia aculeata vijayanrajapuram 01.jpg
File:Micronia aculeata vijayanrajapuram 03.jpg
File:Dregea volubilis Vijayanrajapuram 04.jpg
File:Dregea volubilis Vijayanrajapuram 03.jpg
File:Dregea volubilis Vijayanrajapuram 02.jpg
File:Dregea volubilis Vijayanrajapuram 01.jpg
File:Eye of cat vijayanrajapuram 04.jpg
File:Eye of cat vijayanrajapuram 02.jpg
File:Eye of cat vijayanrajapuram 03.jpg
File:Eye of cat vijayanrajapuram 01.jpg
File:Papilio polytes common Mormon pupa vijayanrajapuram 04.jpg
File:Papilio polytes common Mormon pupa vijayanrajapuram 03.jpg
File:Papilio polytes common Mormon pupa vijayanrajapuram 01.jpg
File:Papilio polytes common Mormon pupa vijayanrajapuram 02.jpg
File:Water drop light art vijayanrajapuram 07.jpg
File:Water drop light art vijayanrajapuram 06.jpg
File:Water drop light art vijayanrajapuram 05.jpg
File:Water drop light art vijayanrajapuram 04.jpg
File:Water drop light art vijayanrajapuram 03.jpg
File:Water drop light art vijayanrajapuram 02.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 23.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 22.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 21.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 20.jpg
File:Antestiopsis cruciata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 19.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 18.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 17.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 16.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 15.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 14.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 13.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 12.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 11.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 10.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 09.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 08.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 07.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 06.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 05.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 04.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 01.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 03.jpg
File:Eurydema ornata shield bug Pentatomidae vijayanrajapuram 02.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 14.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 13.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 11.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 12.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 10.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 09.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 08.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 07.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 06.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 05.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 04.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 03.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 02.jpg
File:Water drop art vijayanrajapuram 01.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva vijayanrajapuram 09.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva vijayanrajapuram 11.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva vijayanrajapuram 10.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva vijayanrajapuram 08.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva vijayanrajapuram 07.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva vijayanrajapuram 06.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva vijayanrajapuram 05.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva ixoraflower vijayanrajapuram.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva ixora vijayanrajapuram.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva vijayanrajapuram 01.jpg
File:Orgyia leucostigma white-marked tussock moth larva vijayanrajapuram.jpg
File:Tamarind flower vijayanrajapuram 02.jpg
File:Tamarind flower vijayanrajapuram 01.jpg
File:Cactus vijayanrajapuram.jpg
File:Canthium coromandelicum vijayanrajapuram4.jpg
File:Canthium coromandelicum vijayanrajapuram.jpg
File:Canthium coromandelicum vijayanrajapuram2.jpg
File:Canthium coromandelicum vijayanrajapuram3.jpg
File:Sphaerotheca dobsonii Dobsons burrowing frog Mangalore bullfrog by Vijayanrajapuram 07.jpg
File:Sphaerotheca dobsonii Dobsons burrowing frog Mangalore bullfrog by Vijayanrajapuram 06.jpg
File:Sphaerotheca dobsonii Dobsons burrowing frog Mangalore bullfrog by Vijayanrajapuram 05.jpg
File:Sphaerotheca dobsonii Dobsons burrowing frog Mangalore bullfrog by Vijayanrajapuram 04.jpg
File:Sphaerotheca dobsonii Dobsons burrowing frog Mangalore bullfrog by Vijayanrajapuram 03.jpg
File:Indian burrowing frog Sphaerotheca breviceps Vijayanrajapuram 02.jpg
File:Sphaerotheca dobsonii Dobsons burrowing frog Mangalore bullfrog by Vijayanrajapuram 01.jpg
File:Senna siamea vijayanrajapuram 05.jpg
File:Senna siamea vijayanrajapuram 06.jpg
File:Senna siamea vijayanrajapuram 04.jpg
File:Senna siamea vijayanrajapuram 03.jpg
File:Senna siamea vijayanrajapuram 02.jpg
File:Senna siamea vijayanrajapuram 01.jpg
File:Pachliopta aristolochiae commonRose Larva vijayanrajapuram 04.jpg
File:Pachliopta aristolochiae commonRose Larva vijayanrajapuram 05.jpg
File:Pachliopta aristolochiae commonRose Larva vijayanrajapuram 02.jpg
File:Pachliopta aristolochiae commonRose Larva vijayanrajapuram 03.jpg
File:Pachliopta aristolochiae commonRose Larva vijayanrajapuram 01.jpg
File:Aegle marmelos bhel goldenApple JapaneseBbitterOrange stoneApple WoodApple 03.jpg
File:Aegle marmelos bhel goldenApple JapaneseBbitterOrange stoneApple WoodApple 02.jpg
File:Aegle marmelos bhel goldenApple JapaneseBbitterOrange stoneApple WoodApple 01.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 14.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 13.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 12.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 11.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 10.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 09.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 08.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 07.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 05.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 06.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 04.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 03.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 02.jpg
File:Papilio clytia common mime vijayanrajapuram 01.jpg
File:Kidoor Bird Village 2019 list birds.pdf
File:Hoplobatrachus tigerinus Indian bullfrog vijayanrajapuram6.jpg
File:Hoplobatrachus tigerinus Indian bullfrog vijayanrajapuram5.jpg
File:Hoplobatrachus tigerinus Indian bullfrog vijayanrajapuram1.jpg
File:Hoplobatrachus tigerinus Indian bullfrog vijayanrajapuram2.jpg
File:Hoplobatrachus tigerinus Indian bullfrog vijayanrajapuram3.jpg
File:Trewia nudiflora പമ്പരക്കുമ്പിൾ vijayanrajapuram6.jpg
File:Trewia nudiflora പമ്പരക്കുമ്പിൾ vijayanrajapuram5.jpg
File:Trewia nudiflora പമ്പരക്കുമ്പിൾ vijayanrajapuram4.jpg
File:Trewia nudiflora പമ്പരക്കുമ്പിൾ vijayanrajapuram3.jpg
File:Trewia nudiflora പമ്പരക്കുമ്പിൾ vijayanrajapuram2.jpg
File:Dendrobium Orchid vijayanrajapuram 05.jpg
File:Dendrobium Orchid vijayanrajapuram 04.jpg
File:Dendrobium Orchid vijayanrajapuram 01.jpg
File:Dendrobium Orchid vijayanrajapuram 03.jpg
File:Dendrobium Orchid vijayanrajapuram 02.jpg
File:Rhyothemis variegata variegated flutterer vijayanrajapuram 07.jpg
File:Rhyothemis variegata variegated flutterer vijayanrajapuram 06.jpg
File:Rhyothemis variegata variegated flutterer vijayanrajapuram 04.jpg
File:Rhyothemis variegata variegated flutterer vijayanrajapuram 03.jpg
File:Rhyothemis variegata variegated flutterer vijayanrajapuram 02.jpg
File:Rhyothemis variegata variegated flutterer vijayanrajapuram 01.jpg
File:Egg plant flower vijayanrajapuram.jpg
File:Papilio demoleus vijayanrajapuram.jpg
File:Papilio demoleus lime swallowtail vijayanrajapuram.jpg
File:Papilio demoleus chequered swallowtail vijayanrajapuram.jpg
File:Papilio demoleus lime butterfly vijayanrajapuram.jpg
File:Papilio demoleus lemon butterfly vijayanrajapuram.jpg
File:Manihot esculenta cassava flower vijayanrajapuram.jpg
File:Nilackal Orthodox Church puthuppally vijayanrajapuram 09.jpg
File:Nilackal Orthodox Church puthuppally vijayanrajapuram 08.jpg
File:Nilackal Orthodox Church puthuppally vijayanrajapuram 07.jpg
File:Nilackal Orthodox Church puthuppally vijayanrajapuram 06.jpg
File:Nilackal Orthodox Church puthuppally vijayanrajapuram 05.jpg
File:Nilackal Orthodox Church puthuppally vijayanrajapuram 04.jpg
File:Nilackal Orthodox Church cemetery puthuppally vijayanrajapuram 01.jpg
File:Nilackal Orthodox Church puthuppally vijayanrajapuram 03.jpg
File:Nilackal Orthodox Church puthuppally vijayanrajapuram 02.jpg
File:Euthalia aconthe baron vijayanrajapuram8.jpg
File:Euthalia aconthe baron vijayanrajapuram5.jpg
File:Euthalia aconthe baron vijayanrajapuram7.jpg
File:Euthalia aconthe baron vijayanrajapuram6.jpg
File:Euthalia aconthe baron vijayanrajapuram4.jpg
File:Euthalia aconthe baron vijayanrajapuram2.jpg
File:Euthalia aconthe baron vijayanrajapuram1.jpg
File:Euthalia aconthe baron vijayanrajapuram3.jpg
File:Pied Paddy Skimmer Neurothemis tullia swamithumbi vijayanrajapuram.jpg
File:Hedychium coronarium white ginger lily vijayanrajapuram2.jpg
File:Hedychium coronarium white ginger lily vijayanrajapuram.jpg
File:Acraea terpsicore the tawny coster vijayanrajapuram 03.jpg
File:Acraea terpsicore the tawny coster vijayanrajapuram 02.jpg
File:Acraea terpsicore the tawny coster vijayanrajapuram 01.jpg
File:Neurothemis fulvia-forest skimmer vijayanrajapuram 02.jpg
File:Neurothemis fulvia-forest skimmer vijayanrajapuram 01.jpg
File:Mallur Siva Temple Mini pamba vijayanrajapuram3.jpg
File:Mallur Siva Temple Mini pamba vijayanrajapuram2.jpg
File:Mallur Siva Temple Mini pamba vijayanrajapuram1.jpg
File:Kuttippuram Bridge on Bharathappuzha at Mini Pamba.jpg
File:Kuttippuram Bridge over Bharathappuzha at Mini Pamba.jpg
File:Bharathappuzha kuttippuram vijayanrajapuram.jpg
File:T K Padmini auditorium Mini pamba vijayanrajapuram 02.jpg
File:T K Padmini auditorium Mini pamba vijayanrajapuram 01.jpg
File:Hydrophylax bahuvistara widespread fungoid frog vijayanrajapuram3.jpg
File:Hydrophylax bahuvistara widespread fungoid frog vijayanrajapuram2.jpg
File:Hydrophylax bahuvistara widespread fungoid frog vijayanrajapuram1.jpg
File:Hydrophylax bahuvistara widespread fungoid frog vijayanrajapuram.jpg
File:Duttaphrynus melanostictus Asian common toad vijayanrajapuram2.jpg
File:Duttaphrynus melanostictus Asian common toad vijayanrajapuram1.jpg
File:Duttaphrynus melanostictus Asian common toad vijayanrajapuram3.jpg
File:Ash gourd white gourd flower vijayanrajapuram.jpg
File:Ash Gourd flower vijayanrajapuram.jpg
File:Acraea terpsicore larva vijayanrajapuram.jpg
File:Acraea terpsicore larva theechirakan.jpg
File:Acraea terpsicore larva at Madikai vijayanrajapuram.jpg
File:Acraea terpsicore butterfly theechirakan vijayanrajapuram.jpg
File:Acraea terpsicore butterfly vijayanrajapuram.jpg
File:Acraea terpsicore butterfly side vijayanrajapuram.jpg
File:Phintella jumping spiders closeup vijayanrajapuram.jpg
File:Phintella jumping spiders vijayanrajapuram 01.jpg
File:Passiflora quadrangularis vine vijayanrajapuram.jpg
File:Passiflora quadrangularis vijayanrajapuram.jpg
File:Glycosmis pentaphylla orangeberry vijayanrajapuram 09.jpg
File:Glycosmis pentaphylla orangeberry vijayanrajapuram 08.jpg
File:Glycosmis pentaphylla orangeberry vijayanrajapuram 07.jpg
File:Glycosmis pentaphylla orangeberry vijayanrajapuram 06.jpg
File:Glycosmis pentaphylla orangeberry vijayanrajapuram 05.jpg
File:Glycosmis pentaphylla orangeberry vijayanrajapuram 04.jpg
File:Glycosmis pentaphylla orangeberry vijayanrajapuram 02.jpg
File:Glycosmis pentaphylla orangeberry vijayanrajapuram 03.jpg
File:Glycosmis pentaphylla orangeberry vijayanrajapuram 01.jpg
File:Calotes Garden lizard11.jpg
File:Calotes Garden lizard10.jpg
File:Calotes Garden lizard9.jpg
File:Calotes Garden lizard8.jpg
File:Calotes Garden lizard7.jpg
File:Calotes Garden lizard6.jpg
File:Calotes Garden lizard5.jpg
File:Calotes Garden lizard4.jpg
File:Calotes Garden lizard1.jpg
File:Calotes Garden lizard2.jpg
File:Calotes Garden lizard3.jpg
File:Papaya flower bud vijayanrajapuram 04.jpg
File:Papaya flower tender fruit vijayanrajapuram 03.jpg
File:Papaya flower vijayanrajapuram 02.jpg
File:Papaya flower vijayanrajapuram 01.jpg
File:Ixora fruits at Madikai Ambalathukara.jpg
File:Ixora flowers at Madikai Ambalathukara 01.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 13.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 11.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 12.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 10.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 09.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 07.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 08.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 05.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 04.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 06.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 03.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 02.jpg
File:Calotes Garden Lizard at Madikai Ambalathukara Kerala 01.jpg
File:Vayalar ramavarma memorial4.jpg
File:Vayalar ramavarma memorial5.jpg
File:Vayalar ramavarma memorial6.jpg
File:Vayalar ramavarma memorial1.jpg
File:Vayalar ramavarma memorial2.jpg
File:Vayalar ramavarma memorial3.jpg
File:Naregamia alata leaves flowers 05.jpg
File:Naregamia alata leaves flowers 04.jpg
File:Naregamia alata leaves flowers 02.jpg
File:Naregamia alata leaves flowers 01.jpg
File:Naregamia alata leaves flowers 03.jpg
File:Punnapra-Vayalar uprising 04.jpg
File:Punnapra-Vayalar uprising 01.jpg
File:Punnapra-Vayalar uprising front view.jpg
File:Punnapra-Vayalar uprising 03.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai writing.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai walking stick.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai vayalar award.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai valalthol puraskaram.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai Typewriter used by the writer.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai statue fron view at thakazhi museum.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai statue at thakazhi museum side view.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai statue at thakazhi museum.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai Soviet land nehru award.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai statue and memorial at thakazhi museum.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai smarakam.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai marble plate at thakazhi museum.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai kendra sahithya academy fellowship.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai KPAC Award.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai Jnanpith Award.jpg
File:Jnanpith Award.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai Ezhuthachan award 1994.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai chair used at thakazhi museum.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai Dress kept at the smarakam.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai books translated to other languages.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai Armchair at thakazhi museum.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai belongings kept at memorial hall.jpg
File:Thakazhi Sivasankara Pillai awards kept at the thakazhi museum.jpg
File:EP rajagopalan malayalam writer 04.jpg
File:EP rajagopalan malayalam writer 03.jpg
File:EP rajagopalan malayalam writer 02.jpg
File:EP rajagopalan malayalam writer 01.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple bhalikkallu.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple- front left side.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple side view.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple art work.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple front side flag post.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple 07.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple koothambalam.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple flag post.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple 04.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple anappanthal.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple pillar made of Sida plant.jpg
File:Kidangoor Subramanya Temple 01.jpg
File:Dissotis rotundifolia buds and leaves.jpg
File:Dissotis rotundifolia leaf.jpg
File:Dissotis rotundifolia flower pistil.jpg
File:Dissotis rotundifolia leaves and flower.jpg
File:Dissotis rotundifolia 04.jpg
File:Dissotis rotundifolia leaves.jpg
File:Dissotis rotundifolia 06.jpg
File:Dissotis rotundifolia flower leaves.jpg
File:Dissotis rotundifolia flower.jpg
File:Dissotis rotundifolia 01.jpg
File:Pied Paddy Skimmer Neurothemis tullia atMadikai Ambalathukara.jpg
File:Pied Paddy Skimmer Neurothemis tullia 01.jpg
File:Neurothemis tullia Pied Paddy Skimmer.jpg
File:Papilio polytes larva on citrus leaf.jpg
File:Papilio polytes larva on citrus Plant.jpg
File:Papilio polytes larva on a citrus plant.jpg
File:Papilio polytes larva closeup.jpg
File:Papilio polytes larva.jpg
File:Karumadikkuttan Buddha statue Karumady Alappuzha Kerala India 04.jpg
File:Karumadikkuttan Buddha statue Karumady Alappuzha Kerala India 06.jpg
File:Karumadikkuttan Buddha statue Karumady Alappuzha Kerala India 05.jpg
File:Karumadikkuttan Buddha statue Karumady Alappuzha Kerala India 03.jpg
File:Karumadikkuttan Buddha statue Karumady Alappuzha Kerala India 02.jpg
File:Karumadikkuttan Buddha statue Karumady Alappuzha Kerala India 01.jpg
File:Neelamperoor Pally Bhagavathi Temple Cheraman Perumal memorial.jpg
File:Neelamperoor Pally Bhagavathi Temple wooden pulley.jpg
File:Neelamperoor Pally Bhagavathi Temple siva.jpg
File:Neelamperoor Pally Bhagavathi Temple Nandi.jpg
File:Neelamperoor Pally Bhagavathi Temple Front view.jpg
File:Neelamperoor Pally Bhagavathi Temple Front side view.jpg
File:Neelamperoor Pally Bhagavathi Temple south door arch.jpg
File:Thakazhi Memorial Museum sankaramangalam house.jpg
File:Thakazhi Memorial Museum chair at sankaramangalam.jpg
File:Thakazhi Museum memorial.jpg
File:Thakazhi Memorial Museum statue at sankaramangalam alleppey.jpg
File:Thakazhi Memorial Museum Statue sankaramangalam.jpg
File:Thakazhi Memorial Museum stone plate.jpg
File:Thakazhi Memorial Museum statue memorial.jpg
File:Thakazhi Memorial Museum statue.jpg
File:Pnpanicker memorial school ambalappuzha.jpg
File:46404 Neelamperoor GLPS-PN Panicker worked school.jpg
File:P n Panicker Childhood house.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple 17.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple kunchan nambiar memorial stage with Mizhave.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple Ficus religiosa.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple seen from pond.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple Pond iide view.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple 08.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple Pond.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple 07.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple Wast side.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple Kunchan nambiar Mizhave.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple Holy well.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple Lamp.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple 01.jpg
File:Ambalappuzha Sree Krishna Temple lock.jpg
File:Hindhavadarma sudhakaram Part3.jpg
File:Kunchannambiar smrithi mandapam order.pdf
File:Kunchan Nambiar stage used ghatam Ambalappuzha.jpg
File:Kunchan Nambiar used ghatam Ambalappuzha.jpg
File:Kunchan Nambiar Smarakam temple ghatam Ambalappuzha.jpg
File:Kunchan Nambiar Smaraka Kalithattu Ambalappuzha
File:Kunchan Nambiar Kalithattu Ambalappuzha
File:Kunchan Nambiar Smaraka Kalithattu Ambalappuzha
File:Kunchan Nambiar Smaraka Kalithattu Ambalappuzha Temple.jpg
File:Kunchan Nambiar Smaraka Kalithattu Ambalappuzha
File:Kunchan Nambiar Smaraka Hall Ambalappuzha entrance.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha statue6.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha statue.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha alappuzha 5.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha alappuzha 3.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha alappuzha note4.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha alappuzha note.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha alappuzha library.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha alappuzha art work.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha alappuzha statue library.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha alappuzha mantapam.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha alappuzha statue.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha alappuzha house.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha pond.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha houseand pond.jpg
File:Kunchan Nambiar Smaraka Hall Ambalappuzha 01.jpg
File:Kunchan Nambiar Smrithi Mantapam Ambalappuzha.jpg
File:Kunchan Nambiar Smaraka Hall Ambalappuzha 02.jpg
File:St.George Forane Church Edathua Edathua Pally front view.jpg
File:St.George Forane Church Edathua Edathua Pally Front door.jpg
File:St.George Forane Church Edathua Edathua Pallyleft side view.jpg
File:St.George Forane Church Edathua Edathua Pally Flag post.jpg
File:St.George Forane Church Edathua Edathua Pally front side.jpg
File:St.George Forane Church Edathua Edathua Pally 02.jpg
File:St.George Forane Church Edathua Edathua Pally 01.jpg
File:Shadkala Govinda Marar smarakam puthuppally Vennimala.jpg
File:Vennimala Temple Kottayam kerala Plumeria rubra in the temple courtyard.jpg
File:Vennimala temple kottayam wood art work.jpg
File:Vennimala Temple at Puthuppally Kottayam Kerala.jpg
File:Shadkala Govinda Marar Smarakam board.jpg
File:Shadkala Govinda Marar Smarakam.jpg
File:Shadkala Govinda Marar house at vennimala.jpg
File:Shadkala Govinda Marar birth house.jpg
File:Pithrumantapam at vennimala Temple kottayam.jpg
File:Ficus religios sacred fig arayaal at vennimala kottayam.jpg
File:Chumaduthangi athani randathani at vennimala.jpg
File:Alstonia scholaris devil s tree at vennimala kottayam.jpg
File:Vennimala Temple Puthuppally Kottayam kerala India.jpg
File:Vennimala Temple Puthuppally Kottayam kerala Kapila saint notice board.jpg
File:Vennimala Temple Puthuppally Kottayam kerala Plumeria rubra.jpg
File:Vennimala Temple Puthuppally Kottayam kerala Kapila saint Idol.jpg
File:Vennimala Temple Puthuppally Kottayam kerala Divine pond.jpg
File:Vennimala Temple Puthuppally Kottayam kerala divine pond.jpg
File:Vennimala Temple Puthuppally Kottayam kerala 02.jpg
File:Vennimala Temple Puthuppally Kottayam kerala 01.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple 13.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple - puzzled joint for a pillar.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple back side entrance.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple - puzzled joint - a work by Perunthachan.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple sarpakkavu.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple distant view.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple 08.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple side view from left.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple- nfront right side.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple left side view.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple front view.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple front side view.jpg
File:Vazhappally Maha Siva Temple 01.jpg
File:Ammachikkottaram kuttikkanam Peerumedu Idukki kerala 10.jpg
File:Ammachikkottaram kuttikkanam Peerumedu Idukki kerala 09.jpg
File:Ammachikkottaram kuttikkanam Peerumedu Idukki kerala 08.jpg
File:Ammachikkottaram kuttikkanam Peerumedu Idukki kerala 07.jpg
File:Ammachikkottaram kuttikkanam Peerumedu Idukki kerala 06.jpg
File:Ammachikkottaram kuttikkanam Peerumedu Idukki kerala 05.jpg
File:Ammachikkottaram kuttikkanam Peerumedu Idukki kerala 04.jpg
File:Ammachikkottaram kuttikkanam Peerumedu Idukki kerala 03.jpg
File:Ammachikkottaram kuttikkanam Peerumedu Idukki kerala 02.jpg
File:Ammachikkottaram kuttikkanam Peerumedu Idukki kerala 01.jpg
File:St. George Orthodox Church
File:St. George Orthodox Church
File:St. George Orthodox Church
File:An evening view from the St. George Orthodox Church
File:St. George Orthodox Church
File:St. George Orthodox Church
File:St. George Orthodox Church
File:St. George Orthodox Church
File:Vaikom Mahadeva Temple - atwilight view.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple - front view on a rainy day.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple- an evening view.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple - lamps- front courtyard.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple - pillar lamps inthe courtyard.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple- lamps.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple - pillar lamps.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple - pillar lamp in the courtyard.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple pIllar lamp.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple front - side view.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple - Aal tree.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple Thulabharam scale.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple -Balikkallu.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple entrance.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple - statues at the entrnce.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple pillar lamp.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple lamp.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple - Front view showing the lamps.jpg
File:Vaikom Temple - Temple pond.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple pond.jpg
File:Vaikom Mahadeva Temple- Front view.jpg
File:Oriental Magpie Robin Copsychus saularis male.jpg
File:Oriental Magpie Robin Copsychus saularis.jpg
File:Orthetrum sabina female at vechoochira kerala.jpg
File:Urothemis signata at Vechoochira 09.jpg
File:Urothemis signata at Vechoochira 08.jpg
File:Urothemis signata at Vechoochira 07.jpg
File:Urothemis signata at Vechoochira 06.jpg
File:Urothemis signata at Vechoochira 05.jpg
File:Urothemis signata at Vechoochira 04.jpg
File:Urothemis signata at Vechoochira 03.jpg
File:Urothemis signata at Vechoochira 02.jpg
File:Urothemis signata at Vechoochira 01.jpg
File:Wiki translation help Oct152020.pdf
File:St George CSI Church Pallikkunnu Idukki mare tomb.jpg
File:St George CSI Church Pallikkunnu John Daniel Munro tomb.jpg
File:St George CSI Church Pallikkunnu Idukki horse tomb.jpg
File:St George CSI Church Pallikkunnu Idukki Gate.jpg
File:St George CSI Church Pallikkunnu Idukki Date slab.jpg
File:St George CSI Church Pallikkunnu Idukki7.jpg
File:St George CSI Church Pallikkunnu Idukki9.jpg
File:St George CSI Church Pallikkunnu Idukki2.jpg
File:St George CSI Church Pallikkunnu Idukki4.jpg
File:St George CSI Church Pallikkunnu Idukki1.jpg
File:Wiki translation help.pdf
File:House of O M Cheriyan 02.jpg
File:House of O M Cheriyan 01.jpg
File:33072 St Georges GVHSS Puthuppally.jpg
File:Vijayanrajapuram wikipedian.jpg
File:Ants with eggs.webm
File:
File:Termite workers at work.webm
File:
File:Urinary Bladder stone 05.jpg
File:Urinary Bladder stone 04.jpg
File:Urinary Bladder stones.jpg
File:Urinary Bladder stone 03.jpg
File:Urinary Bladder stone 02.jpg
File:Moringa Oleifera flower cooked 04.jpg
File:Moringa Oleifera flower cooked 03.jpg
File:Moringa Oleifera flower cooked 01.jpg
File:Moringa Oleifera flower cooked 02.jpg
File:Moringa Oleifera flower ready for cooking.jpg
File:Pariyaram Medical College garden.jpg
File:Pariyaram Medical College front view 01.jpg
File:Janda at Mudot Rajapuram.jpg
File:Janda 01.jpg
File:Borewll drilling dust pollution.webm
File:
File:Borewll drilling dust pollution.jpg
File:Erionota thrax palm redeye banana skipper 02.jpg
File:Erionota thrax palm redeye banana skipper 01.jpg
File:Gandhiji quotes 14.jpg
File:Gandhiji quotes 13.jpg
File:Gandhiji quotes 12.jpg
File:Gandhiji quotes 11.jpg
File:Gandhiji quotes 10.jpg
File:Gandhiji quotes 08.jpg
File:Gandhiji quotes 09.jpg
File:Gandhiji quotes 07.jpg
File:Gandhiji quotes 06.jpg
File:Gandhiji quotes 05.jpg
File:Gandhiji quotes 04.jpg
File:Gandhiji quotes 02.jpg
File:Gandhiji quotes 03.jpg
File:Gandhiji quotes 01.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 14.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 13.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 12.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 11.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 10.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 09.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 08.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 07.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 06.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 05.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 04.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 03.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 02.jpg
File:Kite fest at Bekal Pallikkara Beach of Kasaragod dist 01.jpg
File:Sree Madiyan koolom Temple kasaragod kerala A distant view.jpg
File:Sree Madiyan koolom Temple kasaragod kerala.jpg
File:Sree Madiyan koolom Temple kasaragod kerala Temple pond.jpg
File:Sree Madiyan koolom Temple kasaragod kerala Daru sculpture.jpg
File:Sree Madiyan koolom Temple kasaragod kerala- Daru sculpture.jpg
File:Sree Madiyan koolom Temple kasaragod kerala 01.jpg
File:Sree Madiyan koolom Temple kasaragod kerala - Chuttuvilakku.jpg
File:Sree Madiyan koolom Temple kasaragod kerala- Temple pond.jpg
File:Central University of Kerala Campus Library periodical section.jpg
File:Central University of Kerala Campus Library.jpg
File:Central University of Kerala Campus Library books.jpg
File:Central University of Kerala Campus view from top.jpg
File:Central University of Kerala Campus top.jpg
File:Central University of Kerala Campus 29.jpg
File:Central University of Kerala Campus 28.jpg
File:Central University of Kerala Campus 26 top view.jpg
File:Central University of Kerala Campus 26.jpg
File:Central University of Kerala Campus steps to top view point.jpg
File:Central University of Kerala Campus 24.jpg
File:Central University of Kerala Campus 23.jpg
File:Central University of Kerala Campus 22.jpg
File:Central University of Kerala Campus 21.jpg
File:Central University of Kerala Campus 20.jpg
File:Central University of Kerala Campus stone.jpg
File:Central University of Kerala Campus 18.jpg
File:Central University of Kerala Campus 17.jpg
File:Central University of Kerala Campus 16.jpg
File:Central University of Kerala Campus 15.jpg
File:Central University of Kerala Campus 14.jpg
File:Central University of Kerala Campus 13.jpg
File:Central University of Kerala Campus 12.jpg
File:Central University of Kerala Campus 11.jpg
File:Central University of Kerala Campus 10.jpg
File:Central University of Kerala Campus 09.jpg
File:Central University of Kerala Campus 07.jpg
File:Central University of Kerala Campus 08.jpg
File:Central University of Kerala Campus 06.jpg
File:Central University of Kerala Campus central Library.jpg
File:Central University of Kerala Campus Sindhu Block.jpg
File:Central University of Kerala Campus 03.jpg
File:Central University of Kerala Campus 02.jpg
File:Central University of Kerala Campus 01.jpg
File:Erebus ephesperis moth at Madikai Ambalathukara 01.jpg
File:Erebus ephesperis moth at Kanhangad.jpg
File:Adonidia merrillii flowers 02.jpg
File:Adonidia merrillii flowers 04.jpg
File:Adonidia merrillii flowers 03.jpg
File:Adonidia merrillii flowers 01.jpg
File:Beauveria bassiana packet 02.jpg
File:Beauveria bassiana packet 01.jpg
File:Grasshopper on a flower.jpg
File:Krishi bhavan at Madikai Ambalathukara.jpg
File:Chenda Side view.jpg
File:Erebus ephesperis at Madikai ambalathukara Kasaragod 01.jpg
File:Erebus ephesperis at Madikai ambalathukara Kasaragod 02.jpg
File:School Assembly at GHSS Balla East kerala 01.jpg
File:School Assembly at GHSS Balla East kerala India.jpg
File:Malayalam wiki studyclass - DHSS Kanhangad Kasaragod Dt Lalu Meledath is speaking.jpg
File:Malayalam wiki studyclass - DHSS Kanhangad Kasaragod Dt Rajesh odayanchal is speaking.jpg
File:Onappookkalam Flower carpet Kanhangad Nithyananda Ashram 2019.jpg
File:Pookkalam Onam pookkalam Flower carpet Kanhangad Nithyananda Ashram.jpg
File:Onam pookkalam Flower carpet Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Pookkalam Onapookkalam Flower carpet Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Flower carpet Pookkalam Onappookkalam at Nithyananda Ashram Hosdurg 2019.jpg
File:Pookalam Onappookkalam Flower carpet Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Pookkalam Onappookkalam at Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Pookkalam Onam pookkalam Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Onam Pookkalam Onappookkalam Flower carpet Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Pookkalam Onam pookkalam Flower carpet Nithyananda Ashram Kanhangad 2019 10.jpg
File:Pookkalam Onappookkalam Flower carpet Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Onappookkalam Pookkalam Flower carpet at Kanhangad Nithyananda Ashram 2019.jpg
File:Pookkalam Flower carpet Onappookkalam at Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Onappookkalam Pookkalam Flower carpet Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Pookkalam Flower carpet Onappookkalam Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Flower carpet Pookkalam Onappookkalam Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Pookkalam Onam pookkalam Flower carpet Kanhangad Nithyananda Ashram 2019.jpg
File:Onappookkalam Flower carpet Pookkalam Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Onappookkalam Flower carpet Nithyananda Ashram Kanhangad 2019.jpg
File:Pookkalam ( Onappookkalam ) Flower carpet at Nithyananda Ashram Hosdurg Kanhangad 05.jpg
File:Pookkalam ( Onappookkalam ) Flower carpet at Nithyananda Ashram Hosdurg Kanhangad 04.jpg
File:Pookkalam ( Onappookkalam ) Flower carpet at Nithyananda Ashram Hosdurg Kanhangad 01.jpg
File:Pookkalam ( Onappookkalam ) Flower carpet at Nithyananda Ashram Hosdurg Kanhangad 03.jpg
File:Pookkalam ( Onappookkalam ) Flower carpet at Nithyananda Ashram Hosdurg Kanhangad 02.jpg
File:Arch construction with Red Stone 05.jpg
File:Arch construction with Red Stone 06.jpg
File:Arch construction with Red Stone 04.jpg
File:Arch construction with Red Stone 01.jpg
File:Arch construction with Red Stone 03.jpg
File:Arch construction with Red Stone 02.jpg
File:Growth Rings tree rings 03.jpg
File:Growth Rings tree rings 02.jpg
File:Growth Rings tree rings 01.jpg
File:Amorphophallus sylvaticusleaf top view.jpg
File:Amorphophallus sylvaticus fruits and seedling.jpg
File:Amorphophallus sylvaticus fruits.jpg
File:Amorphophallus sylvaticus plant at Rajapuram.jpg
File:Amorphophallus sylvaticus leaf.jpg
File:Amorphophallus sylvaticus fruits at Rajapuram 01.jpg
File:Cryptostegia leaves at padnekad in kerala.jpg
File:Cryptostegia plant at padnekad.jpg
File:Cryptostegia buds at Padnekad in Kasaragod.jpg
File:Cryptostegia at Padnekad in Kasaragod of kerala.jpg
File:Cryptostegia at Padnekad in Kasaragod 01.jpg
File:Cryptostegia at Padnekad.jpg
File:Sesamum radiatum malabaricum.jpg
File:Gloriosa superba flowers and leaves at madikai in Kasaragod.jpg
File:Gloriosa superba flower at Madikai Kasaragod.jpg
File:Gloriosa superba From Madikai Ambalathukara of Kasaragod in kerala.jpg
File:Gloriosa superba at Madikai Ambalathukara ofKasaragod.jpg
File:Gloriosa superba at Madikai Ambalathukara in Kasaragod.jpg
File:Gloriosa superba at Madikai Ambalathukara Kasaragod district.jpg
File:Gloriosa superba from Madikai Kasaragod.jpg
File:Gloriosa superba at madikai Kasaragod 01.jpg
File:Gloriosa superba at Madikai in Kasaragod.jpg
File:Hamelia patens flower and buds at Kanhangad.jpg
File:Hamelia patens bunch of flowers at Kanhangad.jpg
File:Hamelia patens plant at Kanhangad.jpg
File:Hamelia patens flower at Kanhangad.jpg
File:Hamelia patens at Kanhangad 01.jpg
File:Thunbergia laurifolia leaves and flower.jpg
File:Thunbergia laurifolia blue trumpet vine buds.jpg
File:Thunbergia laurifolia blue trumpet vine flower.jpg
File:Thunbergia laurifolia at Kanhangad 01.jpg
File:Thunbergia laurifolia blue trumpet vine.jpg
File:Papilio polytes on curry leaves.jpg
File:Papilio polytes larva at Madikai kasaragod.jpg
File:Papilio polytes larva 03.jpg
File:Malappulayattam.jpg
File:Bamboo seeds bunch 03.jpg
File:Bamboo seeds bunch 01.jpg
File:Bamboo seeds bunch 02.jpg
File:Quarry as a pond at Kallar in Kasaragod district in Kerala 01.jpg
File:Quarry at Kallar in Kasaragod district in Kerala.jpg
File:Belisha beacon at Kanhangad kerala.jpg
File:Belisha beacon at Kanhangad 01.jpg
File:Belisha beacon.webm
File:
File:Rauwolfia serpentina Indian snakeroot 07.jpg
File:Rauwolfia serpentina Indian snakeroot 06.jpg
File:Rauwolfia serpentina Indian snakeroot flowers buds.jpg
File:Rauwolfia serpentina Indian snakeroot flowers.jpg
File:Rauwolfia serpentina Indian snakeroot fruits.jpg
File:Rauwolfia serpentina Indian snakeroot 03.jpg
File:Rauwolfia serpentina Indian snakeroot 01.jpg
File:Cucumis prophetarum flowers.jpg
File:Cucumis prophetarum flower and leaf.jpg
File:Cucumis prophetarum plant wine.jpg
File:Cucumis prophetarum plant 01.jpg
File:Cucumis prophetarum flower.jpg
File:Zebra crossing line kanhangad 01.jpg
File:Zebra crossing line in kanhangad town.jpg
File:Leptocorisa acuta on pea.jpg
File:Maippady palace.jpg
File:Bela old church.jpg
File:Bela church new.jpg
File:Bela church under ground tunnel.jpg
File:Bela church old church althara.jpg
File:Bela church kasaragod.jpg
File:Fogging.jpg
File:Passion fruit panthal flowers.jpg
File:Passion fruit fruits tender.jpg
File:Passion fruit tender fruits.jpg
File:Passion fruit flower and bud.jpg
File:Passion fruit flower front view 01.jpg
File:Passion fruit vine panthal.jpg
File:Passion fruit panthal.jpg
File:Green hopper 01.jpg
File:Green hopper on pinwheelflower plant.jpg
File:Ensete superbum kalluvazha from Madikai.jpg
File:Ensete superbum kalluvazha at Madikai.jpg
File:Canthium coromandelicum.jpg
File:Cuscuta reflexa Roxb.jpg
File:Ensete superbu kalluvazha.jpg
File:Pallam madikai.jpg
File:Pallam adukkath kasaragod 01.jpg
File:Holarrhena pubescens plant.jpg
File:Holarrhena pubescens fruits and leaves.jpg
File:Holarrhena pubescens fruits.jpg
File:Holarrhena pubescens fruit beans.jpg
File:Holarrhena pubescens flowers.jpg
File:Holarrhena pubescens leaves and flowers.jpg
File:Holarrhena pubescens flowers and leaves.jpg
File:Gayathri font.jpg
File:Troides minos- southern birdwing- ഗരുഡശലഭം 04.jpg
File:Larva - Troides minos- southern birdwing- ഗരുഡശലഭം.jpg
File:Troides minos- southern birdwing-Larva ഗരുഡശലഭം ലാർവ.jpg
File:Troides minos- southern birdwing-Larva on Aristolochia indica.jpg
File:Mannargudi Easwaran Mridangam artist.jpg
File:Mannargudi Easwaran with Mridangam.jpg
File:Mannargudi Easwaran plays Mridangam.jpg
File:Mannargudi Easwaran and Kunnakkudi Balamuraleekrishna 02.jpg
File:Mannargudi Easwaran and Kunnakkudi Balamuraleekrishna 01.jpg
File:Mannargudi Easwaran Mridangam.jpg
File:Khader comittee report 24 1 2019.pdf
File:Sahodharan ayyappan house side view.jpg
File:Sahodharan ayyappan house message.jpg
File:Sahodharan ayyappan house entry.jpg
File:Sahodaran ayyappan house moonnukettu side view.jpg
File:Sahodharan ayyappan house moonnukettu nadumuttam.jpg
File:Sahodharan ayyappan house moonnukettu front view.jpg
File:Sahodharan ayyappan library2.jpg
File:Sahodharan ayyappan library.jpg
File:Sahodharan ayyappan house moonnukettu top view.jpg
File:Sahodharan ayyappan memorialstone writing.jpg
File:Sahodharan ayyappan library pool.jpg
File:Sahodharan ayyappan library pool narayana guru.jpg
File:Sahodharan ayyappan pandhi bhojanam 3D art2.jpg
File:Sahodharan ayyappan pandhi bhojanam 3D art.jpg
File:Sahodharan ayyappan momorial.jpg
File:Cheena vala Chinese fishing nets.webm
File:
File:SRMGHSS RAMNAGAR FOUNTATION STONE.jpg
File:SRMGHSS RAMNAGAR.jpg
File:Hitler bugs - mating dorsal view.jpg
File:Hitler bugs - mating 04.jpg
File:Hitler bugs - mating 03.jpg
File:Hitler bugs - mating 02.jpg
File:Hitler bugs - mating 01.jpg
File:Catacanthus incarnatus on Ixora plant 05.jpg
File:Catacanthus incarnatus on Ixora plant 04.jpg
File:Catacanthus incarnatus on Ixora plant 03.jpg
File:Catacanthus incarnatus on Ixora plant 01.jpg
File:Wiki paravanadukkam.jpg
File:Plumbago zeylanica plant with flowers.jpg
File:Plumbago zeylanica plant 01.jpg
File:Plumbago zeylanica leaves and flowers.jpg
File:Uri earthen pot uri.jpg
File:Ranipuram Manimala Top 04.jpg
File:Ranipuram Manimala Top 03.jpg
File:Ranipuram Manimala Top 02.jpg
File:Ranipuram Manimala Top 01.jpg
File:Alstonia scholaris plant- A night view. 01.jpg
File:Alstonia scholaris plant- A night view. 02.jpg
File:Hibiscus sabdariffa fruits.jpg
File:Thunbergia mysorensis flower bunch.jpg
File:Thunbergia mysorensis at ranipuram.jpg
File:Thunbergia mysorensis flowers.jpg
File:Thunbergia mysorensis Mysore trumpetvine leaves closeUp left.jpg
File:Larva.ogv
File:
File:Kottupattu tribal dance.jpg
File:K P Prabhakaran nair 01.jpg
File:Mulching coconut 02.jpg
File:Mulching coconut 01.jpg
File:Rat caged.webm
File:
File:Ndrf.png
File:Dayabhai at padnekad sahithyavedi seminar.jpg
File:Dayabhai.jpg
File:Dayabhai at padnekad sahithyavedi.jpg
File:Vayanattukulavan Thanam tharavad 02.jpg
File:Vayanattukulavan Thanam tharavad 01.jpg
File:Wattakaka volubilis flower.jpg
File:Dregea volubilis 05.jpg
File:Dregea volubilis plant.jpg
File:Dregea volubilis flowers.jpg
File:Dregea volubilis -flower bunch.jpg
File:Coccoon 3.jpg
File:Coccoon 5.jpg
File:Coccoon 4.jpg
File:E chandrasekharan 01.jpg
File:E chandrasekharan 02.jpg
File:E chandrasekharan minister.jpg
File:Kanichira madiaki farm messie cut-out.jpg
File:Papaya .jpg
File:Vijayanrajapuram.jpg
File:Artabotrys odoratissimus plant.jpg
File:Artabotrys odoratissimus fruit.jpg
File:Sphingidae - Kerala 02.jpg
File:Sphingidae - Kerala.jpg
File:College of Agriculture Padannakkad 02.jpg
File:College of Agriculture Padannakkad 01.jpg
File:Jatropha gossypiifolia 05.jpg
File:Jatropha gossypiifolia 04.jpg
File:Jatropha gossypiifolia 03.jpg
File:Jatropha gossypiifolia 01.jpg
File:Jatropha gossypiifolia.jpg
File:Adenanthera pavonina fruits.jpg
File:Nadappalam walking bridge.jpg
File:Madiaki Kanichira farm and pond.jpg
File:Madakkara fishing harbour.jpg
File:Erythrina indica flower.jpg
File:Atmospheric air components percentage.jpg
File:Cuscuta reflexa moodillathali flowers.jpg
File:Cuscuta reflexa moodillathali 01.jpg
File:Gayathri Venkataraghavan.jpg
File:Kuthukoodu.jpg
File:Ixora fruits.jpg
File:Ixora fruit 01.jpg
File:Gaddhika tribal dance 01.webm
File:
File:Gaddhika tribal dance Adiya kerala.jpg
File:Gaddhika tribal dance Kerala.jpg
File:Leelakumariamma.jpg
File:Group Painting.webm
File:
File:Campfire.webm
File:
File:Wasp nest.webm
File:
File:Koothupattu കൂത്ത്പാട്ട്.webm
File:
File:Koothupattu.jpg
File:Maniyoor shiva Temple kasaragod.jpg
File:Maniyoor shiva Temple Route map.jpg
File:Kuramba 04.jpg
File:Kuramba 03.jpg
File:Kuramba 01.jpg
File:Kuramba.jpg
File:Wiki 16th annual kasaragod cake distribution.jpg
File:Wiki 15th annual kasaragod cake distribution.jpg
File:Wiki birthday celebration kasaragod 02.jpg
File:Wiki birthday celebration kasaragod 01.jpg
File:Mortuary instructions kerala 01.jpg
File:Mortuary building kerala.jpg
File:Cactus plant.jpg
File:Kochin metro entrance ticket.jpg
File:Kochi metro changampuzha park station.jpg
File:Calamus rotang chooral furniture 10.jpg
File:Calamus rotang chooral furniture 09.jpg
File:Calamus rotang chooral furniture 08.jpg
File:Calamus rotang chooral furniture 07.jpg
File:Calamus rotang chooral furniture 06.jpg
File:Calamus rotang chooral furniture 05.jpg
File:Calamus rotang chooral furniture 04.jpg
File:Calamus rotang chooral furniture 03.jpg
File:Calamus rotang chooral furniture 02.jpg
File:Calamus rotang chooral furniture 01.jpg
File:Ant mound-making.ogv
File:
File:Oecophylla smaragdina nest 05.jpg
File:Oecophylla smaragdina nest 04.jpg
File:Oecophylla smaragdina nest 03.jpg
File:Oecophylla smaragdina nest 02.jpg
File:Oecophylla smaragdina nest 01.jpg
File:Poliyanthram podavadukkam.jpg
File:Seeds Mimusops elengi.jpg
File:Mimusops elengi seeds.jpg
File:Shadoof Ethakkotta bucket.jpg
File:Mimusops elengi fruit.jpg
File:Bucket of shadoof Ethakkotta.jpg
File:Water wheel.jpg
File:Shadoof Ethakotta .jpg
File:Shadoof Ethakkotta.jpg
File:Mimosa pudica seed.jpg
File:Paddy field ready to yield 03.jpg
File:Paddy field ready to yield 02.jpg
File:Paddy field ready to yield 01.jpg
File:Fruit and vegetable carving.jpg
File:Pulluvan pattu pulluvan kudam.jpg
File:Pulluvan pattu.jpg
File:Pulluva kudam.jpg
File:Pulluvan pattu.ogv
File:
File:P kUNHIRAMAN NAIR LETTER.jpg
File:Amadappetty closed box.jpg
File:Amadappetty.jpg
File:Idiyappam vessel.jpg
File:Adichootti.jpg
File:Grandhappalaka.jpg
File:Curry vessel.jpg
File:Bhasmakottal rectangle.jpg
File:Hat palathoppi kerala.jpg
File:Hat palathoppi.jpg
File:Potter wasp mud cage.jpg
File:Plumeria rubra flowers.jpg
File:Plumeria rubra plant with flowers 03.jpg
File:Plumeria rubra plant with flowers 02.jpg
File:Plumeria rubra plant with flowers 01.jpg
File:Soybean soyabean 04.jpg
File:Soybean soyabean fruits bunch.jpg
File:Soybean soyabean fruits.jpg
File:Soybean soyabean 01.jpg
File:Arrowrootഃ plant flower 05.jpg
File:Arrowrootഃ plant flower 04.jpg
File:Arrowrootഃ plant flower 02.jpg
File:Arrowrootഃ plant flower 03.jpg
File:Arrowrootഃ plant flower 01.jpg
File:Thunbergia erecta flower 05.jpg
File:Thunbergia erecta flower bud.jpg
File:Thunbergia erecta flower 04.jpg
File:Thunbergia erecta flower 02.jpg
File:Thunbergia erecta flower 01.jpg
File:Thunbergia erecta flower 03.jpg
File:Unknown plant vvk 02.jpg
File:Unknown plant vvk 01.jpg
File:Lygodium flexuosum polivally.jpg
File:Antigonon leptopus leaves flowers.jpg
File:Antigonon 01.jpg
File:Chassalia curviflora 001.jpg
File:Postal Box emblem.jpg
File:Postal Box 01.jpg
File:Algae grown on tree bark 03.jpg
File:Algae grown on tree bark 02.jpg
File:Algae grown on tree bark 01.jpg
File:Ora Ayiram Pazhanchol.png
File:Weighing machine.jpg
File:VHS casette front 02.jpg
File:VHS casette front 01.jpg
File:Lichen on Red stone 04.jpg
File:Lichen on Red stone 03.jpg
File:Lichen on Red stone 02.jpg
File:Lichen on Red stone 01.jpg
File:Coconut cake copra cake.jpg
File:12017 GHSS Madikai.jpg
File:Dominoes tiles.jpg
File:White Gerbera 04.jpg
File:White Gerbera 03.jpg
File:White Gerbera 02.jpg
File:White Gerbera 01.jpg
File:Biancaea sappan flowers 2.jpg
File:Biancaea sappan flowerBuds.jpg
File:Biancaea sappan flowers leaves.jpg
File:Biancaea sappan bunch flower.jpg
File:Biancaea sappan flower bunch.jpg
File:Biancaea sappan fruits bunch.jpg
File:Biancaea sappan fruit.jpg
File:Biancaea sappan leaves flower buds.jpg
File:Biancaea sappan fruits.jpg
File:Biancaea sappan flower buds leaves.jpg
File:Biancaea sappan flowers.jpg
File:Biancaea sappan flower buds.jpg
File:Biancaea sappan flower bud.jpg
File:Bharathi lipi logo.png
File:12006 gvhss Kanahngad.jpg
File:Allamanda flower കോളാമ്പി 06.jpg
File:Allamanda flower കോളാമ്പി 05.jpg
File:Allamanda flower കോളാമ്പി 04.jpg
File:Allamanda flower കോളാമ്പി 03.jpg
File:Allamanda flower കോളാമ്പി 02.jpg
File:Allamanda flower കോളാമ്പി 01.jpg
File:Sunset beach view 08.jpg
File:Sunset beach view 07.jpg
File:Sunset beach view 06.jpg
File:Sunset beach view 05.jpg
File:Sunset beach view 04.jpg
File:Sunset beach view 03.jpg
File:Sunset beach view 02.jpg
File:Sunset beach view 01.jpg
File:Red Stone Art.jpg
File:Government college kasaragod 04.jpg
File:Government college kasaragod 05.jpg
File:Government college kasaragod 01.jpg
File:Government college kasaragod 03.jpg
File:Government college kasaragod 02.jpg
File:Passiflora foetida അമ്മൂമ്മപ്പഴം 05.jpg
File:Passiflora foetida അമ്മൂമ്മപ്പഴം 06.jpg
File:Passiflora foetida അമ്മൂമ്മപ്പഴം 04.jpg
File:Passiflora foetida അമ്മൂമ്മപ്പഴം 03.jpg
File:Passiflora foetida അമ്മൂമ്മപ്പഴം 02.jpg
File:Passiflora foetida അമ്മൂമ്മപ്പഴം 01.jpg
File:Dashboard Speedometers.jpg
File:Madikai madam temple 02.jpg
File:Madikai madam temple 01.jpg
File:Madikai madam templeഃ Pathayappura.jpg
File:Jatropha podagrica flowers leaves 05.jpg
File:Jatropha podagrica flowers leaves 04.jpg
File:Jatropha podagrica flowers leaves 03.jpg
File:Jatropha podagrica flowers leaves 02.jpg
File:Jatropha podagrica flowers leaves 01.jpg
File:Blue Tigor moth-Larva on a leaf3.jpg
File:Blue Tigor moth-Larva on a leaf2.jpg
File:Spider on a leaf.jpg
File:Larva on a leaf.jpg
File:Spider under a leaf4.jpg
File:Spider under a leaf3.jpg
File:Spider under a leaf2.jpg
File:Spider under a leaf.jpg
File:Jeep front view.jpg
File:Central university kerala kasaragod.jpg
File:Knife sharpening video.webm
File:
File:Knife sharpening 02.jpg
File:Knife sharpening 01.jpg
File:Punam krishi 2.jpg
File:Punam krishi.jpg
File:Papaya flower 02.jpg
File:Papaya flower closeup.jpg
File:Unidentified Acacia (India).jpg
File:Hrudayalaya pariyaram medical college.jpg
File:Ficus benghalensis fig tree.jpg
File:Mannampurathu kavu 08.jpg
File:Mannampurathu kavu 07.jpg
File:Mannampurathu kavu 06.jpg
File:Mannampurathu kavu 05.jpg
File:Mannampurathu kavu 04.jpg
File:Mannampurathu kavu 03.jpg
File:Mannampurathu kavu 02.jpg
File:Mannampurathu kavu 01.jpg
File:Borewell digging.ogv
File:
File:Borewell digging 3.jpg
File:Borewell digging1.jpg
File:Clitoria ternatea flower ശംഖുപുഷ്പം.jpg
File:12006 gvhss kanhangad.jpg
File:Utricularia reticulata.jpg
File:Pyrostegia venusta leaves and flowers.jpg
File:Topiary vijayanrajapuram.jpg
File:Swietenia macrophylla anjili.jpg
File:Vithukootti.jpg
File:Swietenia macrophylla fruit LS.jpg
File:Silpam DIET kasaragod.jpg
File:Lantana kongini.jpg
File:Cactus in a garden.jpg
File:Canna indica Indian shot fruits.jpg
File:Canna indica Indian shot fruit.jpg
File:Canna indica Indian shot fruit leaf.jpg
File:12073 ghs eriya gate.jpg
File:DIET Kasaragod Heritage Museum.jpg
File:Chandragiri river at Balanthode.jpg
File:12073 ghss eriya.jpg
File:12056 gvhss ambalathara.jpg
File:12003 ghss balla.jpg
File:Annona muricata soursop flower 12.jpg
File:Annona muricata soursop flower 09.jpg
File:Annona muricata soursop flower 11.jpg
File:Annona muricata soursop flower 08.jpg
File:Annona muricata soursop flower 10.jpg
File:Annona muricata soursop flower 07.jpg
File:Annona muricata soursop flower 05.jpg
File:Annona muricata soursop flower 01.jpg
File:Annona muricata soursop plant.jpg
File:Annona muricata soursop flower 04.jpg
File:Annona muricata soursop flower 03.jpg
File:Annona muricata soursop flower 02.jpg
File:Bekal fort kasaragod 26.jpg
File:Bekal fort kasaragod 25.jpg
File:Bekal fort kasaragod 24.jpg
File:Bekal fort kasaragod 23.jpg
File:Bekal fort kasaragod 22.jpg
File:Bekal fort kasaragod 21.jpg
File:Bekal fort kasaragod 20.jpg
File:Bekal fort kasaragod 19.jpg
File:Bekal fort kasaragod 18.jpg
File:Bekal fort kasaragod 17.jpg
File:Bekal fort kasaragod 16.jpg
File:Bekal fort kasaragod 15.jpg
File:Bekal fort kasaragod 14.jpg
File:Bekal fort kasaragod 13.jpg
File:Bekal fort kasaragod 12.jpg
File:Bekal fort kasaragod 11.jpg
File:Bekal fort kasaragod 10.jpg
File:Bekal fort kasaragod 09.jpg
File:Bekal fort kasaragod 08.jpg
File:Bekal fort kasaragod 07.jpg
File:Bekal fort kasaragod 05.jpg
File:Bekal fort kasaragod 06.jpg
File:Bekal fort kasaragod 04.jpg
File:Bekal fort kasaragod 03.jpg
File:Bekal fort kasaragod 01.jpg
File:Bekal fort kasaragod 02.jpg
File:P V krishnan Cartoonist.jpg
File:Cartoon P V krishnan 01.jpg
File:Kuriakose Kunnassery.jpg
File:Mangalam kali kerala.ogv
File:
File:Thimila Edachil.ogv
File:
File:Thimila Paani 04.jpg
File:Thimila Paani 05.jpg
File:Thimila Paani 02.jpg
File:Thimila Paani 01.jpg
File:Thimila Idachil.jpg
File:P Smarakam kanhangad 02.jpg
File:P Smarakam kanhangad 01.jpg
File:Bamboo seedling 02.jpg
File:Bamboo seedling 03.jpg
File:Bamboo seedling 01.jpg
File:Tagetes erecta mallika.jpg
File:KSEB Bill.jpg
File:Mangalam kali.ogv
File:
File:Mangalam Kali.jpg
File:Clerodendrum infortunatum plant with flowers.jpg
File:Clerodendrum infortunatum plant.jpg
File:Clerodendrum infortunatum flowers.jpg
File:Clerodendrum infortunatum flower.jpg
File:Clerodendrum infortunatum.jpg
File:Govt Central UP School Kunhimangalam.jpg
File:Achamthuruthi River.jpg
File:Clidemia hirta tender leaves.jpg
File:Clidemia hirta leaf.jpg
File:Clidemia hirta plant leaves.jpg
File:Clidemia hirta plant.jpg
File:Clidemia hirta 09.jpg
File:Clidemia hirta ripened fruits.jpg
File:Clidemia hirta fruits ripened.jpg
File:Clidemia hirta fruits.jpg
File:Clidemia hirta leaf and fruits.jpg
File:Clidemia hirta leaf and fruit.jpg
File:Clidemia hirta 01.jpg
File:Bauhinia acuminata mandaram white.jpg
File:Bauhinia acuminata mandaram.jpg
File:Arayal - kizhur sastha Temple.jpg
File:Kalvilakku kizhur sastha temple.jpg
File:Doddy ദൊഡ്ഡി പുതിയകോട്ട.jpg
File:Doddy ദൊഡ്ഡി.jpg
File:Chikku Manilkara zapota.jpg
File:Arch red stone vijayan rajapuram.jpg
File:Arch red stone kizhur.jpg
File:Garcinia gummi-gutta Kudampuli whole fruit.jpg
File:Garcinia gummi-gutta Kudampuli cross section of fruit.jpg
File:Garcinia gummi-gutta Kudampuli C.S. of fruit.jpg
File:Garcinia gummi-gutta Kudampuli 03.jpg
File:Garcinia gummi-gutta Kudampuli 02.jpg
File:Garcinia gummi-gutta Kudampuli 01.jpg
File:Apple Guava Psidium guajava.jpg
File:Pongamia pinnata ungu.jpg
File:Chromolaena odorata seeds vijayan rajapuram.jpg
File:Gvhss bellikoth.jpg
File:Red Blood Cells.jpg
File:Breast feeding cat.ogv
File:
File:Dasapushpam board.jpg
File:Vishukkani 2017.jpg
File:Thorn 3.jpg
File:Appachembu with lid.jpg
File:Appachembu.jpg
File:Pooram kaman.jpg
File:Strychnos nux-vomica vijayan rajapuram.jpg
File:Bangda dance.jpg
File:Garcinia gummi-gutta vijayan rajapuram.jpg
File:Leucas aspera Vijayan rajapuram.jpg
File:Leucas aspera 01.jpg
File:Bandadka GHSS gate.jpg
File:Bandadka fort 04.jpg
File:Bandadka fort 03.jpg
File:Bandadka fort 02.jpg
File:Bandadka fort 01.jpg
File:വാലുരുളി vauruli.jpg
File:Ural ulakka.jpg
File:Toddy pitcher കള്ള് കുടം.jpg
File:Toddy knife കള്ള് ചെത്തുന്ന കത്തി.jpg
File:Thudangu തുടങ്ങ്.jpg
File:Theruvu chithrarachana.jpg
File:Thaliyola താളിയോല.jpg
File:Thalakkuda തലക്കുട.jpg
File:Rice kuriya അരിക്കുരിയ.jpg
File:Puttu pitcher പുട്ടുകുടവും കുറ്റിയും.jpg
File:Pookkooda പൂക്കൂട.jpg
File:Pickle pot ഉപ്പുമാങ്ങാ ഭരണി.jpg
File:Panice lantern പാനീസ് വിളക്ക്.jpg
File:Nilam thalli നിലംതല്ലി.jpg
File:Murukan kattakkada മുരുകൻ കാട്ടാക്കട.jpg
File:Muruda vessal മുരുട.jpg
File:Mari മരി.jpg
File:Kolanbi കോളാമ്പി.jpg
File:Kolambi കോളാമ്പി.jpg
File:Kadippalaka കാടിപ്പലക.jpg
File:Ennappathy ayurveda എണ്ണപ്പാത്തി.jpg
File:Elephant yam chena ചേന.jpg
File:Dhara vessel ayurveda ധാരപ്പാത്രം.jpg
File:Coconut palm roots- തെങ്ങിന്റെ വേര്.jpg
File:Coconut art Music concert.jpg
File:Brass pitcher ചെമ്പുകുടം.jpg
File:Areca cutter അടക്കാവെട്ടി.jpg
File:Appachembu അപ്പച്ചെമ്പ്.jpg
File:Ammi അമ്മി.jpg
File:A. c. kannan Nair.jpg
File:Margi Madhu.jpg
File:Changampuzha park yellow bamboo.jpg
File:Changampuzha park art 06.jpg
File:Changampuzha park art 05.jpg
File:Changampuzha park art 04.jpg
File:Changampuzha park art 03.jpg
File:Changampuzha park art 02.jpg
File:Changampuzha park art 01.jpg
File:Thorns vijayan Rajapuram.jpg
File:Chatta mundu.jpg
File:Chenbu kudam Brass pitcher.jpg
File:Crow corvus nest.jpg
File:Erukku.jpg
File:Narayanpoo vijayan rajapuram.jpg
File:Olakkundu.jpg
File:Narayanpoovu vijayan rajapuram.jpg
File:Red lady fruit.jpg
File:Red Lady Plant.jpg
File:Red Lady Fruit LS.jpg
File:Palak plant.jpg
File:Red Lady papaya.jpg
File:RedLady seedling.jpg
File:Thorns tree.jpg
File:Thorn mullu.jpg
File:Deciduous plant.jpg
File:Chandragiri River Moonamkadav vijayan rajapuram.jpg
File:Chandragiri River vijayan rajapuram.jpg
File:Thuvayudham vayanattukulavan.jpg
File:Kalasam pot.jpg
File:Kalasakkudam.jpg
File:Manjadukkam munnayareeswaran thira.jpg
File:Paittadypoovan theyyam manjadukkam.jpg
File:Manjadukkam purattu.jpg
File:Manjadukkam Thulurvanam welcome.jpg
File:Manjadukkam Thulurvanam Devine trees.jpg
File:Welcome to Pookkar katoor tharavadu.jpg
File:Thulurvanam Manjadukkam Iru Daivam.jpg
File:Vettakkorumakan vellattam manjadukkam.jpg
File:Thulurvanam manjadukkam Manjalamma.jpg
File:Nataraja bronze rajapuram.jpg
File:Solanum flowers leaves3.jpg
File:Peacock statue.jpg
File:Solanum flowers leaves2.jpg
File:Solanum flowers leaves.jpg
File:Kavadi yathra.jpg
File:Wind seed dispresal.jpg
File:Ash pit.jpg
File:Gandhi Peace Park Kanhangad.jpg
File:Arayal vijayan rajapuram.jpg
File:India ghss thayannur.jpg
File:Ganapathy offering.jpg
File:Hosdurg fort vijayan rajapuram.jpg
File:Kanjiram fruits.jpg
File:Kalvilakku vijayan rajapuram.jpg
File:Kaitha vijayan rajapuram.jpg
File:Nilavilakku vijayan Rajapuram.jpg
File:Maharudra yagam vijayan rajapuram.jpg
File:Kattila vekkal.jpg
File:Pineapple vijayan rajapuram.jpg
File:Padimaruth church.jpg
File:No Tobacco.jpg
File:Vilakku vijayan Rajapuram.jpg
File:Thrikkanand seashore vinaya krishnan.jpg
File:Seed wind dispersal vijayan Rajapuram.jpg
File:Corn flower VijayanRajapuram.jpg
File:Sasanam Stone vijayan rajapuram.jpg
File:Sasanam onwood vijayan rajapuram 03.jpg
File:Sasanam onwood vijayan rajapuram 01.jpg
File:Nalappadam padmanabhan.jpg
File:S Shankar vijayan rajapuram.jpg
File:Padmasree T V Sankaranarayanan.jpg
File:Uncha vruthi1.jpg
File:Uncha vruthi kanhangad2.jpg
File:Uncha vruthi kanhangad.jpg
File:Uncha vruthi.jpg
File:Gayaki Sisters sings.jpg
File:Gayaki Sisters kachery.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan20.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 18b.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 18.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 17.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 15.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 14b.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 13b.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 14.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 11.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 10.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 8.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 7.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan9.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 6.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan 5.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan4.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan3.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan2.jpg
File:T. V. Sankaranarayanan1.jpg
File:T V Sankaranarayanan.jpg
File:Divakaran sign.jpg
File:Muli grass 02.jpg
File:Muli grass 01.jpg
File:P Kunhiraman Nair.jpg
File:Coconut palm art2.jpg
File:Coconut Palm art.jpg
File:Coconut palm Art.jpg
File:Kuruthola decoration.jpg
File:Divakaran Vishnumangalam poet.jpg
File:Divakaran Vishnumangalam poem.jpg
File:Ntuppuppkoranentarnnu Vaikom Muhammed Basheer.jpg
File:Ntuppuppkoranentarnnu basheer.jpg
File:Ntuppuppkoranentarnnu VaikomMuhammed Basheer.jpg
File:Rajapuram HolyFamilyHighSchool.jpg
File:Rajapuram HolyFamilyChurch.jpg
File:Kuruthola cocos nucifera.jpg
File:Pottan theyyam 5.jpg
File:Pottan theyyam 4.jpg
File:Pottan theyyam 3.jpg
File:Pottan theyyam 2.jpg
File:Pottan theyyam 1.jpg
File:Pottan theyyam.ogv
File:
File:Chamunditheyyam.ogv
File:
File:Banana 1.jpg
File:Betal pan items.jpg
File:Coconut leaf thaching.jpg
File:Coconut leaves pookkooda.jpg
File:Earthen pot kalasam.jpg
File:Kalasam mud pot.jpg
File:Bamboo kotta.jpg
File:Kuruthola.jpg
File:Mangifera flowers.jpg
File:Mangifera flower bunch.jpg
File:Muram Bamboo.jpg
File:Bamboo muram.jpg
File:Pen knife3.jpg
File:Palak5.jpg
File:Thengakkallu.jpg
File:Pen knife2.jpg
File:Pen knife.jpg
File:Growbag farming 11.jpg
File:Growbag farming 10.jpg
File:Growbag farming 09.jpg
File:Growbag farming 08.jpg
File:Growbag farming 07.jpg
File:Growbag farming 06.jpg
File:Growbag farming 05.jpg
File:Growbag farming 04.jpg
File:Growbag farming 03.jpg
File:Growbag farming 02.jpg
File:Growbag farming 01.jpg
File:Kalam kanippu palakkunnu.ogv
File:
File:Kalam kanippu procession.jpg
File:Kalam kanippu4.jpg
File:Kalam kanippu3.jpg
File:Kalam kanippu Procession.jpg
File:Kalam kanippu 1.jpg
File:Kalam kanippu6.jpg
File:Manganam3.jpg
File:Manganam2.jpg
File:Manganam.jpg
File:Seed vending machine.jpg
File:Kalvilakku.jpg
File:Kanhangad Sankaran namboodiri.jpg
File:Sathyasai village kattumadam.jpg
File:Cheera.jpg
File:Brinjal plant.jpg
File:Palak in growbag.jpg
File:Palak seedling 2 week.jpg
File:Chullikkara.jpg
File:Mud Pitcher kudam.jpg
File:Funeral chitha metal Box.jpg
File:Charadukuthykolkali.jpg
File:CHARADUKUTHY KOLKALI.ogv
File:
File:Honeybee.ogv
File:
File:Kundar chamundi theyyam.ogv
File:
File:Temple Bronze lamp.jpg
File:Muchilot temple- kannapuram.jpg
File:Emu eggs.jpg
File:Emu at a zoo.jpg
File:Stone inscription - Rajarajeswara temple Taliparambu.jpg
File:Nirakathir.jpg
File:Red stone construction.jpg
File:Stone inscription - thaliparambu rajarajeswara temple.jpg
File:Snake park parassinikkadavu.jpg
File:Temple pond.jpg
File:Rose buds flowers.jpg
File:Piper betle.jpg
File:Karnatic Music ADMadhavan.jpg
File:Kerala natanam.ogv
File:
File:Kerala Nadanam.jpg
File:Soman annur kurathiyattam.ogv
File:
File:Soman Annur Kurathiyattam.jpg
File:Soman Annur.jpg
File:Kanhangad sankaran namboodiri.jpg
File:Kurathiyattam.ogv
File:
File:Bhaskaran Annur.jpg
File:Bhaskaran Annur as kuravan.jpg
File:Dr A M Sreedharan.jpg
File:Perikamana Eswaran Embranthiri.jpg
File:Kudappana-Corypha umbraculifera.jpg
File:Mariyattam3.jpg
File:Mariyattam1.jpg
File:Palak 3.jpg
File:Palak-seedling.jpg
File:Palak Seeds.jpg
File:Palak seeds packet.jpg
File:Palak seed packet.jpg
File:Mariyattam.ogv
File:
File:Sesbania grandiflora seedling.jpg
File:Sesbania grandiflora tree.jpg
File:Sesbania grandiflora flower and fruit.jpg
File:Madikai madam Lakhadeepam 02.jpg
File:Madikai madam Lakhadeepam 01.jpg
File:Madikai madam Lakhadeepam 03.jpg
File:Nokuvidyapavakali.jpg
File:Nokuvidyapavakali.ogv
File:
File:Sasthampattu udukkupattu.jpg
File:Pookkalam vijayanrajapuram 10.jpg
File:Pookkalam vijayanrajapuram 09.jpg
File:Pookkalam vijayanrajapuram 08.jpg
File:Pookkalam vijayanrajapuram 07.jpg
File:Pookkalam vijayanrajapuram 06.jpg
File:Pookkalam vijayanrajapuram 05.jpg
File:Pookkalam vijayanrajapuram 04.jpg
File:Pookkalam vijayanrajapuram 01.jpg
File:Pookkalam vijayanrajapuram 03.jpg
File:Pookkalam vijayanrajapuram 02.jpg
File:Muthappan Theyyam.jpg
File:Palakkunnu Bagavathy Temple.jpg
File:AamakkulamIdol 02.jpg
File:AamakkulamIdol 01.jpg
File:Pulkoodu vijayanrajapuram 03.jpg
File:Pulkoodu vijayanrajapuram 02.jpg
File:Pulkoodu vijayanrajapuram 01.jpg
File:Yoga Demonstration.jpg
File:Karyankode River.jpg
File:Kottappuram beach kasaragod.jpg
File:Ambikasudhan vijayanrajapuram.jpg
File:Anvar Sadath ITSchool.jpg
File:Irvin wikipedian.jpg
File:Anvar Sadath.jpg
File:Sathyaseelan Nalin 01.jpg
File:Prof C Balan Historian.jpg
File:M A Rahman Writer.jpg
File:Onappookalam.jpg
File:Nileshwar palace.jpg
File:Nieswar Palace.jpg
File:Nileshwar Chira.jpg
File:SRMGWHSS Ramnagar.jpg
File:Bodhi Tree.jpg
File:BodhiTree Anandashram.jpg
File:Anandasram sreekovil 01.jpg
File:Anandasram entrance.jpg
File:Materials to light funeral fyre.jpg
File:Chitha pyre.jpg
File:Aegle marmelos plant.jpg
File:Aal vilakku.jpg
File:Vengayil Chathukutty Nayanar founder kalyana bhavanam.jpg
File:Kalyana bhavanam mural painting.jpg
File:Kalyana bhavanam mural painting2.jpg
File:Kalyana bhavanam door with carving.jpg
File:Kalyanan bhavanam Nalukettu.jpg
File:Kalyana bhavanam tax order.jpg
File:Kalyana bhavanam nalukettu nadumuttam.jpg
File:Madiyan koolom kanhangad.jpg
File:Puninchithaya artist.jpg
File:Puninchithaya with a painting.jpg
File:Calotropis gigantea plant.jpg
File:Coconut art.jpg
File:Ezhome Rice.jpg
File:Seed packet vithu pothi.jpg
File:Para Measuring vessel.jpg
File:Nalukettu Nadumuttam kalyana bhavanam.jpg
File:Art Gallery Hosdurg.jpg
File:Karthika Pooja Dome Kongini.jpg
File:Nehru Mantap Hosdurg.jpg
File:Nehru Mantap Hosdurg Manthoppu Maithanam.jpg
File:Smrithi mantapam kanhangad.jpg
File:KalyanaBhavanam.jpg
File:MANTHOPPU MAITHANAM HOSDURG.jpg
File:Hosdurg thaluk office-old building.jpg
File:Ana Naya Paisa Conversion Table.jpg
File:Ghss hosdurg.jpg
File:വിജ്ഞാനദായിനി ദേശീയ വിദ്യാലയം.jpg
File:Chumaduthangi red stone.jpg
File:Alstonia scholaris plant 2.jpg
File:Chumatuthangi2.jpg
File:P Smaraka Mandiram Kanhangad.jpg
File:P Smaraka Mandiram Kanhangad-1.jpg

&lt;/gallery&gt;</text>
      <sha1>no4qabjksc6wn8uo9hvh046k3wdh2vv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചതുരം (ചലച്ചിത്രം)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>614048</id>
    <revision>
      <id>4616513</id>
      <parentid>4544857</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:23:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616513</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6465" sha1="brf8234wfyn2meultbnnx9yzvekwmwp" xml:space="preserve">{{Needs Image}}
{{Infobox Hollywood cartoon|name=ചതുരം|image=|caption=|director=[[സിദ്ധാർഥ് ഭരതൻ]]|producer=[[സിദ്ധാർഥ് ഭരതൻ]]&lt;br&gt;[[Vinitha Ajith]]&lt;br&gt;George Sandiagio&lt;br&gt;Jimnesh Thayyil|studio=|distributor=|runtime=|country=India|language=Malayalam}}
2022-ലെ ഒരു ഇന്ത്യൻ മലയാളം ഭാഷാ ത്രില്ലർ നാടക ചിത്രമാണ് '''''ചതുരം''''' .  [[സിദ്ധാർഥ് ഭരതൻ|സിദ്ധാർത്ഥ് ഭരതൻ]] സംവിധാനം ചെയ്ത ഈ സിനിമയിൽ [[സ്വാസിക]], [[റോഷൻ മാത്യു]], [[അലൻസിയർ ലെ ലോപ്പസ്|അലൻസിയർ ലേ ലോപ്പസ്]], ലിയോണ ലിഷോയ് എന്നിവർ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ചു  &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://paytm.com/movies/chathuram-movie-detail-157586|title=Chathuram Movie (Nov 2022) - Trailer, Star Cast, Release Date {{!}} Paytm.com|access-date=2023-11-21|website=Paytm|language=en}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ചിത്രം 2022 നവംബർ 4 ന് തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്തു. തരക്കേടില്ലാത്ത പ്രേക്ഷകപ്രശംസനേടിയ ഈ ചിത്രം ഒരു സ്ത്രീയുടെ അനാധത്വത്തിനെതിരെയുള്ള നിലനിൽപ്പിനായുള്ള പോരാട്ടത്തെ വർണിക്കുന്നു. 

== കഥാംശം ==
വാർധക്യാരംഭത്തിലുള്ളക്രൂരനും സമ്പന്നനുമായ എൽദോസ് സുന്ദരിയായ സലീനയെ വിവാഹം ചെയ്ത് കൊണ്ടുവരുന്നു. ബന്ധുക്കളോടെല്ലാം വഴക്കിലായ അയാൾ നാട്ടുകാർ നൊക്കി, കളിയിൽ തോറ്റുകൊടുത്തില്ല  എന്നതുപോലുള്ള ചെറിയകുറ്റങ്ങൾക്ക് പോലും  സെലീനയെ മർദ്ദിക്കുന്നു. എങ്കിലും സ്വത്തുക്കൾ ബന്ധുകൾക്ക് പോകാതിരിക്കാൻ സ്വത്ത് മുഴുവൻ സെലീനയുടെ പേരിൽ ഒസ്യത്ത് എഴുതുന്നു.  അതിനിടയിൽ ഒരു യാത്രയിൽ തലയടിച്ചു വീണ എൽദോസ് ശയ്യാവലംബിയാകുന്നു. ഹോം നേഴ്സ് ആയി അവിടെ എത്തുന്ന ബൽ എന്നു വിളിക്കുന്ന ബൽത്താസർ എന്ന യുവകോമളൻ മെല്ലെ സെലീനയുടെ ജീവിതാനുഭവമാകുന്നു.  ജിജിമോൾ എന്ന പ്രണയിനിക്കും സെലീന എന്ന കാമുകിക്കും ഇടയിൽ ബൽ കഷ്ടപ്പെടുന്നു. തന്റെ ജീവിതസുരക്ഷക്ക് അച്ചായനെ കൊന്നാലോ എന്ന് പോലും ചിന്തിക്കുന്ന സെലീന ഈ പ്ലാനുകൾ ബല്ലിനെ ഏൽപ്പിക്കുന്നു. എന്നാൽ ലോല ഹൃദയനായ ബൽ മടിക്കുന്നു. ഒരു രാത്രി അച്ചായൻ മരിക്കുന്നു. സ്വത്ത് കയ്യടക്കാൻ ബന്ധുക്കൾ ശ്രമിക്കുന്നു ഒസ്യത്തിലെ സാങ്കേതികതകളുടെ  പേരിൽ സലീനയെ വശത്താക്കാൻ വക്കീലും ശ്രമിക്കുന്നു. കൊലപാതകശ്രമം അന്വേഷണം പോലീൽ ഭാഗത്തുനിന്നും വരുന്നു. എന്നാൽ എല്ലാറ്റിനേയും തോൽപ്പിച്ച് സെലീന ബെല്ലിനെ കൂടെനിർത്തി മുതലാളിയാകുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==

* സലീനയായി [[സ്വാസിക]]
* ബാൽത്തസാറായി [[റോഷൻ മാത്യു]]
* എൽദോസ് അച്ചായനായി [[അലൻസിയർ ലെ ലോപ്പസ്|അലൻസിയർ ലേ ലോപ്പസ്]]
* [[ജാഫർ ഇടുക്കി]] - ജോൺ (എൽദോസിന്റെ സഹോദരൻ)
* [[അംബിക മോഹൻ]] - എൽദോസിൻ്റെ ആദ്യ ഭാര്യ
* എൽദോസിൻ്റെ കുട്ടിയാണ് [[Ritu ajith|റിതു അജിത്]]
* [[നിഷാന്ത് സാഗർ|നിശാന്ത് സാഗർ]] -റോണി സച്ചറിയ (അഡ്വക്കേറ്റ്)
* ജിജി മോളായി [[ശാന്തി ബാലചന്ദ്രൻ]]
* [[ലിയോണ ലിഷോയ്]] -സിഐ
* [[ജിലു ജോസഫ്|ഗിലു ജോസഫ്]] -ജോസഫ്
* [[Geethi Sangeetha|ഗീതി സംഗീത]] - രതി
* [[Amalsha|അമൽഷ]] - ജോലിക്കാരൻ
* [[Vinoy thomas|വിനോയ് തോമസ്]] - കുഞ്ഞ്
* [[Vinod krishnan|വിനോദ് കൃഷ്ണൻ]] - ബാലിൻ്റെ സഹോദരൻ
* [[Kichu telles|കിച്ചു പറയുന്നു]] - എസ്.ഐ
* [[Smitha mohan|സ്മിത മോഹൻ]] പോലീസ്
* [[Rajiv moohan|രാജീവ് മോഹൻ]] പോലീസ്
* [[Anuroop|അനുരൂപ്]] - പോലീസ്
* [[Jeril varghese|ജെറിൽ വർഗീസ്]] -അച്ചൻ

== അവലംബം ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:2022-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>brf8234wfyn2meultbnnx9yzvekwmwp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചുഡൈൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>614766</id>
    <revision>
      <id>4616529</id>
      <parentid>4546172</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:44:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616529</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14875" sha1="aj4bx9i77vxflo864fwvf49mffe8pqz" xml:space="preserve">{{Needs Image}}
ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ, പ്രത്യേകിച്ചും [[ഇന്ത്യ]], [[ബംഗ്ലാദേശ്]], [[നേപ്പാൾ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രചാരത്തിലുള്ള സ്ത്രീരൂപത്തിലുള്ള ഒരു സാങ്കൽപ്പിക ജീവിയാണ് '''ചുഡൈൽ'''(ഹിന്ദി: चुड़ैल, ഉർദു: چڑیل). &quot;ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടാത്ത ഒരു ജീവിയുടെ പ്രേതം&quot; എന്നാണ് ചുഡൈലിനെ സാധാരണയായി വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. പലപ്പോഴും മരങ്ങളിൽ മുറുകെ പിടിച്ചു കിടക്കുമെന്ന് പറയപ്പെടുന്നതിനാൽ ചുഡൈലിനെ വൃക്ഷാത്മാവ് ആയും കരുതുന്നു.&lt;ref name=&quot;test&quot;&gt;{{cite book|author=Crooke, William |author-link=William Crooke|title=An Introduction to the Popular Religion and Folklore of Northern India|date=1894|url=https://archive.org/stream/introductiontopo00croorich#page/69/mode/1up|page=69|via=Internet Archive}}&lt;/ref&gt; ചില ഐതിഹ്യങ്ങൾ അനുസരിച്ച്, പ്രസവസമയത്തോ ഗർഭാവസ്ഥയിലോ മരിക്കുന്ന സ്ത്രീകളുടെ ആത്മാവാണ് ഇത്. ചില വിശ്വാസങ്ങളിൽ ഭർത്തൃവീട്ടുകാരുടെ ക്രൂരതകൽ കാരണം മരിക്കുന്ന സ്ത്രീ പ്രതികാരദാഹിയായി കുടുംബത്തിലെ പുരുഷന്മാരെ ലക്ഷ്യം വച്ചുകൊണ്ട് വരുന്നതാണ് ചുഡൈൽ.

ചുഡൈലിന്റെ രൂപം വളരെ വിരൂപമാണെന്നു വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഒരു സുന്ദരിയായ സ്ത്രീയായി സ്വയം രൂപമാറ്റം വരുത്താനും കാടുകളിലേക്കോ പർവതങ്ങളിലേക്കോ പുരുഷന്മാരെ വശീകരിക്കാനും അവൾക്ക് കഴിയും. അവിടെ വെച്ച് അവൾ അവരെ കൊല്ലുകയോ അവരുടെ ജീവശക്തിയും പുരുഷത്വവും വലിച്ചെടുത്ത് അവരെ വൃദ്ധന്മാരാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്യുന്നു. ചുഡൈലിന്റെ പാദങ്ങൾ പിന്നിലേക്ക് തിരിഞ്ഞിരിക്കും എന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.

പ്രതികാരദാഹിയായ ചുഡൈലിൽ നിന്ന് എങ്ങനെ രക്ഷപ്പെടാമെന്ന് വിശദീകരിക്കുന്ന നിരവധി നാടൻ പരിഹാരങ്ങളും നാടോടിക്കഥകളും ഉണ്ട്. കൂടാതെ ചുഡൈൽ ജീവിതത്തിലേക്ക് വരുന്നതിൽ നിന്ന് തടയുന്ന നിരവധി നടപടികളും ഉണ്ട്. അസ്വാഭാവികമരണം സംഭവിക്കുന്ന ഒരു സ്ത്രീയുടെ കുടുംബം, ഇരയായ സ്ത്രീ ഒരു ചുഡൈൽ ആയി മടങ്ങിവരുമെന്ന് ഭയന്ന് പ്രത്യേക ആചാരങ്ങൾ നടത്താറുണ്ട്. മരണപ്പെട്ട ഒരു സ്ത്രീ ചുഡൈൽ ആയി മാറിയേക്കാമെന്ന് അവളുടെ കുടുംബം ഭയക്കുന്നുവെങ്കിൽ ശവശരീരം അവൾ മടങ്ങിവരുന്നത് തടയാൻ ഒരു പ്രത്യേക രീതിയിലും ഭാവത്തിലും കുഴിച്ചിടുന്നു.

ഇന്ത്യയിലെയും പാകിസ്ഥാനിലെയും പഞ്ചാബ് മേഖലയിൽ പിച്ചൽ പെരി എന്നും ബംഗാൾ മേഖലയിൽ പെറ്റ്നി/ഷക്ചുണ്ണി എന്നും [[മലേഷ്യ|മലേഷ്യയിലും]] [[ഇന്തോനേഷ്യ|ഇന്തോനേഷ്യയിലും]] പോണ്ടിയാനക് എന്നും ചുറൽ അറിയപ്പെടുന്നു. &quot;ചുഡൈൽ&quot; എന്ന വാക്ക് പലപ്പോഴും ഇന്ത്യയിലും പാകിസ്ഥാനിലും, തെറ്റായിട്ടെങ്കിലും, ദുർമന്ത്രവാദിനി എന്ന അർഥത്തിലും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Janet&quot;&gt;{{cite book |last1=Chawla |first1=Janet |title=Child-bearing and Culture: Women Centered Revisioning of the Traditional Midwife : the Dai as a Ritual Practitioner |date=1994 |publisher=Indian Social Institute |oclc=30546821 |page=15 }}&lt;/ref&gt; ആധുനിക സാഹിത്യം, സിനിമ, ടെലിവിഷൻ, റേഡിയോ എന്നിവയിലും ചുഡൈലിനെക്കുറിച്ചുള്ള നിരവധി പരാമർശങ്ങൾ ഇക്കാലത്തും തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;https://malayalam.news18.com/photogallery/life/women-shruti-haasan-responds-to-a-quirky-comment-in-q-and-a-session-mm-526918-page-1.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; തെക്ക്-കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിൽ ഇപ്പോഴും ഈ വിശ്വാസം സജീവമായി കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Haunted Tales: In Conversation with 'Dhaka Paranormal Society |url=http://www.daily-sun.com/arcprint/details/86647/HAUNTED-TALES:-IN-CONVERSATION-WITH-%E2%80%98DHAKA-PARANORMAL-SOCIETY%E2%80%99/2015-10-29 |newspaper=Daily Sun |date=2015-10-29 |access-date=2016-04-03 |archive-date=2019-02-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190203085150/http://www.daily-sun.com/arcprint/details/86647/HAUNTED-TALES:-IN-CONVERSATION-WITH-%E2%80%98DHAKA-PARANORMAL-SOCIETY%E2%80%99/2015-10-29 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==ഉദ്ഭവം==
ചുഡൈൽ എന്ന സങ്കല്പം ഉദ്ഭവിച്ചത് പേർഷ്യയിൽ നിന്നാണ് കരുതപ്പെടുന്നു. അവിടെ അവർ &quot;പൂർത്തിയാകാത്ത, തീവ്രമായ അഭിലാഷങ്ങളുമായി&quot; മരിച്ച സ്ത്രീകളുടെ ആത്മാക്കൾ എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;DeCaroli&quot;&gt;{{cite journal |last=DeCaroli |first=Robert |date=2000 |title=Reading Bhājā: A Non-Narrative Interpretation of the Vihāra 19 Reliefs |journal=East and West |volume=50 |issue=1/4 |page=271 |jstor=29757456}}&lt;/ref&gt;

==രൂപം==
ചുഡൈലിന്റെ യഥാർത്ഥ രൂപം വികൃതവും ഭയാനകവും ആയി വിവരിക്കപ്പെടുന്നു. തൂങ്ങിയ സ്തനങ്ങൾ, കറുത്ത നാവ്, കട്ടിയുള്ള പരുക്കൻ ചുണ്ടുകൾ എന്നിവയുണ്ട്. ചില വിശ്വാസങ്ങളിൽ ചുഡൈലിന് വായ ഇല്ലാത്ത മുഖമാണ്. കുടവയറും നീണ്ടൂകൂർത്ത നഖങ്ങളും കട്ടിയുള്ള കെട്ടുപിണഞ്ഞ മുടിയും ഉണ്ടായിരിക്കാം.&lt;ref name=&quot;Bane&quot;&gt;{{cite book|author=Bane, Theresa|title=Encyclopedia of Vampire Mythology|year=2010|publisher=McFarland |isbn=978-0-7864-4452-6|pages=47–8|chapter = Churel}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;melton&quot;&gt;{{Cite book | last = Melton| first = J. Gordon| title = The Vampire Book: The Encyclopedia of the Undead | url = https://archive.org/details/vampirebookencycl00melt| publisher = Visible Ink Press | year = 1999 | page = [https://archive.org/details/vampirebookencycl00melt/page/372 372]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;book1&quot;&gt;{{Cite book | last = Cheung | first = Theresa | title = The Element Encyclopedia of the Psychic World | publisher = Harper Element | year = 2006 | page = 112 | isbn = 978-0-00-721148-7}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Curran2005&quot;&gt;{{cite book|author=Bob Curran|title=Vampires: A Field Guide To The Creatures That Stalk The Night|url=https://archive.org/details/vampiresfieldgui0000curr|url-access=registration|year=2005|publisher=Career Press|isbn=978-1-56414-807-0|pages=138–9}}&lt;/ref&gt; വലിയ കൊമ്പുകളുള്ള പന്നിയുടെ മുഖമോ, കൂർത്ത കൊമ്പുകളുള്ള മനുഷ്യരെപ്പോലെയുള്ള മുഖമോ ഉള്ളതായി വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്. ചുഡൈലിന്റെ പാദങ്ങൾ പുറകോട്ട് തിരിഞ്ഞ അവസ്ഥയിലായിരിക്കും.

==പ്രവർത്തികൾ==
ശ്മശാനങ്ങൾ, ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട യുദ്ധക്കളങ്ങൾ, വീടുകളുടെ ഉമ്മറപ്പടികൾ, കവലകൾ, കക്കൂസുകൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ചുഡൈലുകളെ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite book|author=Rajaram Narayan Saletore|title=Indian Witchcraft|url=https://books.google.com/books?id=ETz3_bv8t0cC&amp;pg=PA121|access-date=2012-10-22|year=1981|publisher=Abhinav Publications|isbn=978-0-391-02480-9|page=121}}&lt;/ref&gt; കുടുംബാംഗങ്ങളുടെ പീഡനത്താൽ ആണ് ചുഡൈൽ ആയ സ്ത്രീ മരിച്ചതെങ്കിൽ  കുടുംബത്തിലെ പുരുഷന്മാരെ, ഏറ്റവും ഇളയ ആളിൽ തുടങ്ങി, ഓരോരുത്തരെയായി അവൾ ആക്രമിച്ച് തന്റെ പ്രതികാരം ചെയ്യുന്നു. അവൻ ഒരു വൃദ്ധനായി ചുരുങ്ങുന്നത് വരെ അവൾ അവന്റെ രക്തം ഊറ്റിയെടുക്കുകയും അതിനു ശേഷം അടുത്ത പുരുഷനായി പോകുകയും ചെയ്യും. ആ കുടുംബത്തിലെ എല്ലാ പുരുഷന്മാരും മരിച്ചു കഴിയുമ്പോൾ അവൾ മറ്റ് പുരുഷന്മാരിലേക്ക് തിരിയുന്നു. ചുഡൈലിനെ കണ്ട ഏതൊരു വ്യക്തിയെയും മാരകമായ രോഗം ബാധിക്കാം. അവളുടെ രാത്രിവിളികൾക്ക് ഉത്തരം നൽകുന്നവർ മരിക്കാം.

'ലല്ല രാധയും ചുഡൈലും' എന്ന കവിതയിൽ ഒരു പുരോഹിതൻ നായകനെ ആൽമരങ്ങളുടെ അടുത്തേക്ക് പോകരുതെന്ന് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. കാരണം അവിടെയാണ് ചുഡൈൽ താമസിക്കുന്നത്. അവൻ ഈ മുന്നറിയിപ്പ് അവഗക്കിച്ച് ആൽമരത്തിൻ്റെ അടുത്തേക്ക് പോയി. ചുഡൈൽ അവനെ മധുര സ്വരത്തിൽ വിളിച്ചപ്പോൾ അവൻ അവളുടെ അടുത്തേക്ക് ചെന്നു. കാമാന്ധനായ അവൻ അവളോടൊപ്പം ശയിച്ചു. അതിന്റെ ഉന്മാദത്തിൽ തന്റെ ശരീരം ദുർബലമായി വരുന്നതും താൻ മരിക്കുന്നതും അവൻ അറിഞ്ഞുപോലുമില്ല.&lt;ref name=&quot;Lalla&quot;&gt;{{cite journal |last1=Hope |first1=Laurence |title=Lalla Radha and the Churel |journal=Fortnightly Review |volume=74 |issue=443 |date=November 1903 |pages=874–876 |id={{ProQuest|2443980}} }}&lt;/ref&gt;

പേർഷ്യൻ ഐതിഹ്യമനുസരിച്ച്, യാത്രക്കാർ മണ്ണിൽ ചുഡൈലിന്റെ കാല്പാടുകൾ കാണുമ്പോൾ അവർ എതിർദിശയിലേക്ക് ഓടിപ്പോകാൻ ശ്രമിക്കും. പക്ഷേ അവളുടെ തിരിഞ്ഞ പാദങ്ങൾ അവരെ അവളുടെ പിടിയിലേക്ക് തന്നെ നയിക്കും. അവളുടെ ഇരകളെ മലകളിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകാനായി അവൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നുവെന്നും ഒരു ആടിനെ ബലി നൽകിയാൽ മാത്രമേ അവരെ മോചിപ്പിക്കാനാവൂ എന്നും [[ഉത്തർപ്രദേശ്|ഉത്തർപ്രദേശിലെ]] പടാരി, മഝ്‌വാർ എന്നീ സമുദായങ്ങൾ കരുതുന്നു.&lt;ref name=&quot;test&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Bartels&quot;&gt;{{cite book |last1=Ploss |first1=Hermann Heinrich |last2=Bartels |first2=Max |last3=Bartels |first3=Paul |year=1935 |title=Woman: An Historical Gynæcological and Anthropological Compendium |url=https://archive.org/details/b20442117M003/page/408/mode/1up?q=Churel |volume=3 |location=London |publisher=William Heinemann |page=408}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

[[വർഗ്ഗം:അന്ധവിശ്വാസങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>aj4bx9i77vxflo864fwvf49mffe8pqz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജി.ആർ. ഗോപിനാഥ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>614942</id>
    <revision>
      <id>4616568</id>
      <parentid>4521862</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:29:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616568</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13374" sha1="hrr9brtbfshq5jksj14ohvb10lhghm9" xml:space="preserve">{{Infobox officeholder
| honorific_prefix    = [[Captain (armed forces)|ക്യാപ്റ്റൻ]]
| name                = ജി.ആർ. ഗോപിനാഥ്
| image               = Captain GR Gopinath - Flickr - Al Jazeera English.jpg
| alt                 = 
| caption             = ജി.ആർ. ഗോപിനാഥ് 2010 ൽ
| birth_name          = ജി.ആർ. ഗോപിനാഥ്
| birth_date          = {{Birth date and age|df=yes|1951|11|13}}&lt;ref name=gulf/&gt;
| birth_place         = [[Gorur, Hassan|ഗൊരൂർ]], [[Mysore State| മൈസൂർ സംസ്ഥാനം]] 
(ഇപ്പോൾ കർണാടക)&lt;!--Mysore State was renamed Karnataka in 1973--&gt; ഇന്ത്യ
| nationality         = [[Indian people|ഇന്ത്യൻ]]
| allegiance          = {{IND}}
| rank                = [[File:Captain of the Indian Army.svg|22px]] [[Captain (armed forces)| ക്യാപ്റ്റൻ]]
| alma_mater          = {{Unbulleted_list|[[Sainik School, Bijapur| ബിജാപൂർ സൈനിക് സ്കൂൾ]]|[[National Defence Academy (India)|നാഷണൽ ഡിഫൻസ് അക്കാദമി]]|[[Indian Military Academy|ഇന്ത്യൻ മിലിറ്ററി അക്കാദമി]]}}
| known_for           = [[Air Deccan|എയർ ഡക്കാൻ]] സ്ഥാപകൻ
| occupation          = 
| Movie               = ബയോപിക് ചിത്രം ''[[സൂരറൈ പോട്ര്‌]]'' (சூரரைப் போற்று)
}}
ക്യാപ്റ്റൻ '''ഗൊരൂർ രാമസ്വാമി അയ്യങ്കാർ ഗോപിനാഥ്''' (ജനനം: നവംബർ 13, 1951)&lt;ref&gt;{{Cite web|title=GR Gopinath: Latest News &amp; Videos, Photos about GR Gopinath {{!}} The Economic Times|url=https://economictimes.indiatimes.com/topic/gr-gopinath|access-date=2020-11-12|website=The Economic Times}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|title=The Unstoppable Indians: Capt. G R Gopinath, founder, Air Deccan (Aired: March 2009)|url=https://www.youtube.com/watch?v=yw12bEPWpsc |archive-url=https://ghostarchive.org/varchive/youtube/20211219/yw12bEPWpsc |archive-date=2021-12-19 |url-status=live|language=en|access-date=2020-01-20}}{{cbignore}}&lt;/ref&gt; ഒരു ഇന്ത്യൻ സംരംഭകനും,&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://mybtechlife.com/the-list-of-great-entrepreneurs-in-india-2015/ |title=The List of Great Entrepreneurs of India in 2015 |publisher=MyBTechLife |author=Srikar Muthyala |date=29 September 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160114000446/http://mybtechlife.com/the-list-of-great-entrepreneurs-in-india-2015/ |archive-date=2016-01-14 }}&lt;/ref&gt; എയർ ഡെക്കാൻ്റെ സ്ഥാപകനും, ഇന്ത്യൻ ആർമിയുടെ വിരമിച്ച ക്യാപ്റ്റനും, എഴുത്തുകാരനും രാഷ്ട്രീയക്കാരനുമാണ്.&lt;ref name=gulf&gt;{{cite web|publisher=Gulf News|access-date=1 May 2012|title=Adopting a revolutionary approach|date=8 April 2011|last=Pathak|first=Nilima|url=http://gulfnews.com/life-style/people/adopting-a-revolutionary-approach-1.786853}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.theweekendleader.com/Success/221/he-hops-on,-simply.html|access-date=1 May 2012|date=1 May 2012|publisher=The Weekend Leader|last=Bengaluru|first=Sudha Narasimhachar|title=Adored by millions, Capt Gopinath is a man of many faces|archive-date=2012-06-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20120625230739/http://www.theweekendleader.com/Success/221/He-hops-on,-simply.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|publisher=Matpal.com|url=http://www.matpal.com/2012/02/captain-gr-gopinath-founder-of-air.html|access-date=1 May 2012|date=8 February 2012|title=Captain G R Gopinath: Founder of Air Deccan|archive-date=2013-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20130427004450/http://www.matpal.com/2012/02/captain-gr-gopinath-founder-of-air.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ജി.ആർ ഗോപിനാഥ് കർണ്ണാടക സംസ്ഥാനത്തെ ഹാസ്സൻ ജില്ലയിലെ ഗോറൂരിലെ ഒരു ചെറിയ ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു തമിഴ് കുടുംബത്തിലാണ് ജനിച്ചു വളർന്നത്. 
ഒരു സ്കൂൾ അധ്യാപകൻ കൂടിയായിരുന്ന അച്ഛൻ ഗൊരൂർ രാമസ്വാമി അയ്യങ്കാർ, സ്കൂൾ സിസ്റ്റത്തോടുള്ള എതിർപ്പുമൂലം ഗോപിനാഥിനെ വീട്ടിൽ പഠിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.&lt;ref name=gulf/&gt; അതിനാൽ അദ്ദേഹം കന്നഡ മീഡിയം സ്‌കൂളിൽ ചേരുന്ന വളരെ വൈകിയാണ്, ഉടൻ തന്നെ അദ്ദേഹം സ്റ്റാൻഡേർഡ് 5-ൽ ചേർന്നു. 1962-ൽ ഗോപിനാഥ് പ്രവേശന പരീക്ഷ പാസായി ബീജാപ്പൂരിലെ സൈനിക് സ്‌കൂളിൽ ചേർന്നു. എൻഡിഎ പ്രവേശന പരീക്ഷകളിൽ വിജയിക്കാൻ ഗോപിനാഥിനെ ഈ സ്കൂൾ പഠനകാലം സഹായിക്കുകയും തയ്യാറാക്കുകയും ചെയ്തു.

3 വർഷത്തെ കഠിനമായ പരിശീലനത്തിന് ശേഷം ഗോപിനാഥ് പൂനെയിലെ നാഷണൽ ഡിഫൻസ് അക്കാദമിയിൽ നിന്ന് വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കി. തുടർന്ന് അദ്ദേഹം ഡെറാഡൂണിലെ ഇന്ത്യൻ മിലിട്ടറി അക്കാദമിയിൽ നിന്ന് ബിരുദം നേടി.&lt;ref name=gulf/&gt;

==കരിയർ==
സെനിക പഠന ശേഷം, ഇന്ത്യൻ ആർമിയിൽ ചേർന്ന ഗോപിനാഥ് ക്യാപ്റ്റൻ പദവിയിൽ വരെ എത്തി. 28-ആം വയസ്സിൽ സായുധ സേനയിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതിന് ശേഷം, അദ്ദേഹം പാരിസ്ഥിതികമായി സുസ്ഥിരമായ ഒരു സെറികൾച്ചർ ഫാം സ്ഥാപിച്ചു;  അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ നൂതനമായ രീതികൾ 1996-ൽ റോലെകസ് അവാർഡ് അദ്ദേഹത്തിന് നേടിക്കൊടുത്തു. തുടർന്ന് അദ്ദേഹം മലനാട് മൊബൈക്സ് (എൻഫീൽഡ് ഡീലർഷിപ്പ്) ആരംഭിക്കുകയും ഹാസനിൽ ഒരു ഹോട്ടൽ തുറക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite book |isbn = 978-93-5029-155-9|title = Simply Fly : A Deccan Odyssey|date = 9 May 2011}}&lt;/ref&gt;

1997-ൽ അദ്ദേഹം എയർഫോഴ്‌സിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന തൻ്റെ രണ്ട് സുഹൃത്തുക്കളുമായി ചേർന്ന് ഡെക്കാൻ ഏവിയേഷൻ എന്ന ചാർട്ടർ ഹെലികോപ്റ്റർ സർവീസ് ആരംഭിച്ചു. 2003-ൽ, ഗോപിനാഥ് ചിലവ് കുറഞ്ഞ വിമാനയാത്രാ കമ്പനിയായ എയർ ഡെക്കാൻ സ്ഥാപിച്ചു; എയർ ഡെക്കാൻ 2007-ൽ കിംഗ്‌ഫിഷർ എയർലൈൻസുമായി ലയിച്ചു. 2009-ൽ അദ്ദേഹം ചരക്ക് വിമാന ബിസിനസ്സായ ഡെക്കാൻ 360 സ്ഥാപിച്ചു. 2013 ജൂലൈയിൽ, ദുബായ് ആസ്ഥാനമായുള്ള യുണൈറ്റഡ് ഏവിയേഷൻ സർവീസസും (യുഎഎസ്) എം/എസ് പട്ടേൽ ഇൻ്റഗ്രേറ്റഡ് ലോജിസ്റ്റിക്‌സ് (പിഐഎൽ) പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡും സമർപ്പിച്ച ഹർജികളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ കർണാടക ഹൈക്കോടതി ഡെക്കാൻ 360  പിരിച്ചുവിടാൻ ഉത്തരവിട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.thehindu.com/news/national/karnataka/its-curtains-for-deccan-360/article4912777.ece |title=It's curtains for Deccan 360 |newspaper=The Hindu |date=2013-07-14 |access-date=2016-01-07}}&lt;/ref&gt;

2009 ലെ ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ബാംഗ്ലൂർ സൗത്ത് മണ്ഡലത്തിൽ സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർഥിയായി ഗോപിനാഥ് മത്സരിച്ചെങ്കിലും പരാജയപ്പെട്ടു. 2014-ൽ അദ്ദേഹം ആം ആദ്മി പാർട്ടിയുടെ ടിക്കറ്റിൽ ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിച്ച് പരാജയപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web |author=ET Bureau 27 Mar 2009, 04.30am IST |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2009-03-27/news/28459242_1_ls-seat-captain-gopinath-budget-carrier |title=Captain Gopinath to fight LS elections - timesofindia-economictimes |publisher=Articles.economictimes.indiatimes.com |access-date=2016-01-07 |archive-date=2014-02-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140202215107/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2009-03-27/news/28459242_1_ls-seat-captain-gopinath-budget-carrier |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== പുരസ്കാരങ്ങളും ബഹുമതികളും ==
* 1996 - എൻ്റർപ്രൈസിനുള്ള റോളക്സ് അവാർഡ്&lt;ref&gt;[http://rolexawards.com/en/the-laureates/gorurriyengargopinath-home.jsp Rolex awards for Enterprise] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100921190738/http://rolexawards.com/en/the-laureates/gorurriyengargopinath-home.jsp |date=2010-09-21 }}&lt;/ref&gt;
* 2005 - രാജ്യോത്സവ അവാർഡ് (കർണ്ണാടക)&lt;ref&gt;{{cite web|title = Karnataka / Bangalore News : 127 persons get Rajyotsava Award|url = http://www.thehindu.com/2005/10/30/stories/2005103008810400.htm|archive-url = https://web.archive.org/web/20080131185607/http://www.thehindu.com/2005/10/30/stories/2005103008810400.htm|url-status = dead|archive-date = 2008-01-31|website = [[The Hindu]]|date = 2005-10-30|access-date = 2015-11-17}}&lt;/ref&gt;
* 2007 - ഷെവലിയർ ഡി ലാ ലെജിയോൺ ഡി ഹോണൂർ (ഫ്രാൻസ്)&lt;ref name=gulf/&gt;
* പേഴ്സണാലിറ്റി ഓഫ് ദ ഡിക്കേഡ് അവാർഡ് (കെ.ജി. ഫൗണ്ടേഷൻ)&lt;ref name=hero&gt;{{cite web|publisher=Indian Heroes|title=Captain Gopinath|url=http://www.iloveindia.com/indian-heroes/captain-gopinath.html|access-date=1 May 2012}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* സർ എം വിശ്വേശ്വരയ്യ മെമ്മോറിയൽ അവാർഡ് (ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് കർണാടക ചേമ്പേഴ്‌സ് ഓഫ് കൊമേഴ്‌സ് &amp; ഇൻഡസ്ട്രി)&lt;ref name=hero/&gt;

== സമകാലിക സംസ്കാരത്തിൽ ==
2020-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഇന്ത്യൻ തമിഴ് ഭാഷാ ചിത്രം ''[[സൂരറൈ പോട്ര്‌]]'' ഗോപിനാഥിൻ്റെ ജീവിതത്തിൽ നിന്നുള്ള സംഭവങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട ചലച്ചിത്രമാണ്. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ഓർമ്മക്കുറിപ്പായ ''സിംപ്ലി ഫ്ലൈ: എ ഡെക്കാൻ ഒഡീസി''യെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ് ഈ ചലച്ചിത്രം.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Sudha Kongara invested 10 years for Soorarai Pottru: Suriya |url=https://www.sify.com/movies/sudha-kongara-invested-10-years-for-soorarai-pottru-suriya--news-tamil-ucoeivhaajcdd.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210625072821/https://www.sify.com/movies/sudha-kongara-invested-10-years-for-soorarai-pottru-suriya--news-tamil-ucoeivhaajcdd.html |archive-date=25 June 2021 |access-date=25 June 2021 |website=[[Sify]]}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
{{reflist}}

[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1951-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>hrr9brtbfshq5jksj14ohvb10lhghm9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജെഫിൻ ജോസഫ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>623056</id>
    <revision>
      <id>4616584</id>
      <parentid>4437348</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T23:59:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616584</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7393" sha1="cl3goxhgexy9qefwdh93pwwqssz1ob9" xml:space="preserve">{{മായ്ക്കുക/ലേഖനം}}
{{notability}}

{{Infobox person
| name               = Jeffin Joseph
| image              =
| birth_name         =
| birth_date         =
| alma_mater         =
| birth_place        = [[ചെറുപുഴ]], [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]]
| nationality        =
| occupation         = [[നടൻ]]
| spouse             = ജീന ജോസഫ്
| children           = ജാൻവി മരിയ
| yearsactive        = 2022–present
| awards             =
}}

[[മലയാളി|മലയാളിയായ]] ഒരു [[ഇന്ത്യൻ]] [[നടൻ|നടനാണ്]] ജെഫിൻ ജോസഫ് (English: Jeffin Joseph).

==Film career==
[[നിർമൽ ബേബി വർഗീസ്]] സംവിധാനം ചെയ്ത്  2022 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[വഴിയെ]] എന്ന ചിത്രത്തിത്തിലെ നായകനായാണ് ജെഫിൻ [[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാള സിനിമയിൽ]] അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;TIHF&quot;&gt;{{cite news |author=|title=Malayalam flick 'Vazhiye' becomes first Indian film to be selected for the Toronto Indie Horror Fest|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2022/03/29/malayalam-film-vazhiye-first-indian-film-selected-for-toronto-indie-horror-fest.html|accessdate=20 September 2024|website=[[Malayala Manorama]]|language=ml|date=29 March 2022}}&lt;/ref&gt; മലയാളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഫൗണ്ട് ഫൂട്ടേജ് സിനിമയായിരുന്നു വഴിയെ.&lt;ref&gt;{{cite news|title= കോവിഡ് കാലത്ത് ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയാക്കി 'വഴിയെ' എത്തുന്നു|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2020/10/20/vazhiye-movie-shoot-completed.html|accessdate=20 September 2024| publisher=[[Malayala Manorama]]|language=ml|date=20 October 2020}}&lt;/ref&gt; [[ഹോളിവുഡ്]] സംഗീത സംവിധായകൻ [[:en:Evan Evans (film composer)|ഇവാൻ ഇവാൻസാണ്]] ഈ ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതമൊരുക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;Evan - Manorama&quot;&gt;{{cite news|title=Hollywood music director Evan joins Malayalam movie 'Vazhiye'|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/music/2020/09/15/hollywood-music-director-evan-joins-malayalam-movie-vazhiye.html|accessdate=20 September 2024|work=[[Malayala Manorama]]|date=20 September 2020}}&lt;/ref&gt; ടൈം ലൂപ്പ് ചിത്രമായ [[:en:Dreadful Chapters|ഡ്രെഡ്ഫുൾ ചാപ്‌റ്റേഴ്‌സ്]] ആയിരുന്നു രണ്ടാമത്തെ ചിത്രം.&lt;ref&gt;{{cite news|title=ടൈം-ലൂപ്പ് ഹൊറർ ചിത്രം 'ഡ്രെഡ്‌ഫുൾ ചാപ്റ്റേഴ്‌സ്' ഹോളിവുഡ് ഗോൾഡ് അവാർഡ്‌സിലേയ്ക്ക്|url=https://www.deshabhimani.com/cinema/dreadful-chapters-movie/1108481|accessdate=20 September 2024|website=[[Deshabhimani]]|language=ml|date=4 August 2023|archive-date=2023-08-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230824051439/https://www.deshabhimani.com/cinema/dreadful-chapters-movie/1108481|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==Filmography==
{| class=&quot;wikitable&quot;
! Year !! Film !! Notes !! {{abbr|Ref(s)|Reference(s)}}
|-
| rowspan=&quot;1&quot; |2022 || ''[[വഴിയെ]]'' || മലയാളത്തിലെ ആദ്യത്തെ [[:en:Found footage (film technique)|ഫൗണ്ട് ഫുട്ടേജ്]] സിനിമ ||&lt;ref name=&quot;Mathrubhumi&quot;&gt;{{cite news|author=Web Desk|title='തരിയോട്' സംവിധായകന്റെ ഹൊറർ ത്രില്ലർ വരുന്നു, ഈണം നൽകാൻ ഹോളിവുഡ് സംഗീതജ്ഞനും|url=https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/hollywood-composer-evan-evans-works-for-vazhiye-new-malayalam-horror-thriller-movie-1.5022045|accessdate=20 September 2024|publisher=[[Mathrubhumi]]|language=ml|date=2 September 2020|archive-date=2022-05-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220517011541/https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/hollywood-composer-evan-evans-works-for-vazhiye-new-malayalam-horror-thriller-movie-1.5022045|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2024 || ''[[:en:Dreadful Chapters|ഡ്രെഡ്ഫുൾ ചാപ്‌റ്റേഴ്‌സ്]]'' || [[നിർമൽ ബേബി വർഗീസ്]] സംവിധാനം ചെയ്ത ടൈം ലൂപ്പ് സിനിമ ||&lt;ref&gt;{{cite news|author=|title= Dreadful Chapters: Nirmal Varghese unveils first-look poster of his horror film|url=https://english.madhyamam.com/entertainment/dreadful-chapters-nirmal-varghese-unveils-first-look-poster-of-his-horror-film-1182949|accessdate=20 September 2024|publisher=[[Madhyamam]]|date=19 July 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ReleaseSamayam&quot;&gt;{{cite news |author=Ashwini P|title='ഡ്രെഡ്ഫുൾ ചാപ്റ്റേഴ്സ്' ഒടിടിയിൽ; സ്ട്രീമിംഗ് ആരംഭിച്ചു|url=https://malayalam.samayam.com/malayalam-cinema/movie-news/dreadful-chapters-in-ott-streaming-has-started/articleshow/113127910.cms|accessdate=20 September 2024|website=malayalam.samayam.com|language=ml|date=6 September 2024}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2025 || ''ഡിസീസ് എക്സ്: ദി സോംബി എക്സ്പിരിമെന്റ്'' || [[സൊംബി]] സിനിമ ||&lt;ref&gt;{{cite news|author=Rithu Nair|title= മലയാളത്തിൽ മറ്റൊരു പരീക്ഷണം; സോംബി ചിത്രത്തിലൂടെ ഓസ്‌ട്രേലിയൻ താരം ഇന്ത്യൻ സിനിമയിൽ|url=https://malayalam.samayam.com/malayalam-cinema/movie-news/australian-star-in-indian-cinema-science-fiction-movie-disease-x-the-zombie-experiment-title-poster-out/articleshow/113345142.cms|accessdate=20 September 2024| publisher=malayalam.samayam.com|language=ml|date=14 September 2024}}&lt;/ref&gt;
|-
|}

==Awards==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Year
! Award
! Category
! Work
! Result
! {{abbr|Ref(s)|Reference(s)}}
|-
| rowspan=1| 2023
| ഐഡിയൽ ഇന്റർനാഷണൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ
| മികച്ച നടൻ
| [[:en:Dreadful Chapters|ഡ്രെഡ്ഫുൾ ചാപ്‌റ്റേഴ്‌സ്]]
| {{won}}
|&lt;ref&gt;{{cite news|title=ജെഫിൻ ജോസഫ് മികച്ച നടൻ; ഐഡിയൽ ഇന്റർനാഷണൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ തിളങ്ങി 'ഡ്രെഡ്ഫുൾ ചാപ്റ്റേഴ്സ്'| url=https://www.mediaoneonline.com/entertainment/jeffin-joseph-won-the-best-actor-award-for-dreadful-chapters-at-ideal-international-film-festival-233742 |accessdate=20 September 2024|website=[[മീഡിയാവൺ ടിവി]]|language=ml|date=14 October 2023}}&lt;/ref&gt;
|-
|}

==References==
{{Reflist}}

== External links ==
* {{IMDb name|nm11140894}}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]</text>
      <sha1>cl3goxhgexy9qefwdh93pwwqssz1ob9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>താളിയോല രേഖാ മ്യൂസിയം, തിരുവനന്തപുരം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>636599</id>
    <revision>
      <id>4616670</id>
      <parentid>4532974</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:10:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616670</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20942" sha1="67efvphn0yqmuwizkyb6z44q2mn7az5" xml:space="preserve">{{Infobox Museum
| name = Palm Leaf Manuscript Museum
| native_name = 
| native_name_lang = 
| logo = 
| logo_upright = 
| logo_alt = 
| logo_caption = 
| image = 
| image_upright = 
| caption = 
| alt = 
| map_type = 
| map_caption = 
| map_size = 
| map_relief = 
| former_name = 
| established = 2022
| dissolved = 
| location = [[Thiruvananthapuram]], [[Kerala]], [[India]]
| coordinates = 
| type = History museum
| accreditation = 
| key_holdings = 
| collections = [[Palm-leaf manuscripts]]
| collection_size = 
| visitors = 
| founder = 
| executive_director = 
| director = 
| president = 
| ceo = 
| chairperson = 
| curator = 
| architect = 
| historian = 
| owner = Department of Archeology, [[Government of Kerala]]
| publictransit = 
| parking = 
| car_park = 
| website = 
| network = 
}}കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള പുരാതന താളിയോല  കയ്യെഴുത്തുപ്രതികൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനും പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നതിനുമായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന മ്യൂസിയമാണ് തിരുവനന്തപുരത്തെ '''താളിയോല രേഖാ മ്യൂസിയം'''. ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തേതും ഏറ്റവും വലുതുമായ താളിയോല രേഖാ  മ്യൂസിയമായി ഇത് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. വേണാട് കാലഘട്ടത്തിലെയും, തിരുവിതാംകൂർ, കൊച്ചി, മലബാർ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളതുമായ മുൻകാല രാഷ്ട്രീയ സാമൂഹിക വിവരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ഒരു കോടിയിലധികം താളിയോലകളുടെ അപൂർവ ശേഖരം പുരാവസ്തു വകുപ്പിന്റെ കൈവശമുള്ള മ്യൂസിയത്തിലുണ്ട്. 1249 മുതൽ 1896 വരെയുള്ള താളിയോല കയ്യെഴുത്തുപ്രതികൾ മ്യൂസിയത്തിലുണ്ട്.

== അവലോകനം ==
തിരുവനന്തപുരത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന താളിയോല രേഖാ മ്യൂസിയം, താളിയോല കൈയെഴുത്തുപ്രതികൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനും പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നതിനുമായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന മ്യൂസിയമാണ്. ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തേതും ഏറ്റവും വലുതുമായ താളിയോല മ്യൂസിയമാണിത്.&lt;ref name=&quot;Manorama&quot;&gt;{{cite news |last1=ലേഖകൻ |first1=സ്വന്തം |title=ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ താളിയോല രേഖ മ്യൂസിയം; ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യത്തേത്; തിരുവനന്തപുരത്തിന് അഭിമാനം |url=https://www.manoramanews.com/kerala/latest/2022/12/23/worlds-biggest-palm-leaf-manuscript-museum-opened-at-trivandrum.html |work=Manoramanews |publisher=[[Malayala Manorama]] |date=23 December 2022}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;News18&quot;&gt;{{cite news |title=World's 1st Palm Leaf Manuscript Museum In Thiruvananthapuram Is Gateway To Travancore Kingdom |url=https://www.news18.com/india/worlds-1st-palm-leaf-manuscript-museum-in-thiruvananthapuram-is-gateway-to-travancore-kingdom-8544606.html |work=News18 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The National&quot;&gt;{{cite news |last1=Sunder |first1=Kalpana |title=Kerala museum gives India's historic palm leaf manuscripts a new home |url=https://www.thenationalnews.com/arts-culture/art-design/2023/02/17/kerala-museum-gives-indias-historic-palm-leaf-manuscripts-a-new-home/ |work=The National |language=en}}&lt;/ref&gt; പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടു മുതലുള്ള ഒരു കോടിയിലധികം താളിയോല ശേഖരം മ്യൂസിയത്തിലുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Kerala&quot;&gt;{{Cite web|url=https://kerala.gov.in/articledetail/MzYwMzczMTE0LjY0/0#:~:text=14%E0%B4%BE%E0%B4%82%20%E0%B4%A8%E0%B5%82%E0%B4%B1%E0%B5%8D%E0%B4%B1%E0%B4%BE%E0%B4%A3%E0%B5%8D%E0%B4%9F%E0%B5%8D%20%E0%B4%AE%E0%B5%81%E0%B4%A4%E0%B4%B2%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E0%B4%B3%20%E0%B4%92%E0%B4%B0%E0%B5%81%20%E0%B4%95%E0%B5%8B%E0%B4%9F%E0%B4%BF%E0%B4%AF%E0%B4%BF%E0%B4%B2%E0%B4%A7%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B4%82%20%E0%B4%B5%E0%B4%B0%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%20%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B4%B3%E0%B4%BF%E0%B4%AF%E0%B5%8B%E0%B4%B2%E0%B4%95%E0%B4%B3%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%86%20%E0%B4%B6%E0%B5%87%E0%B4%96%E0%B4%B0%E0%B4%AE%E0%B4%BE%E0%B4%A3%E0%B5%8D,%E0%B4%85%E0%B4%9F%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%99%E0%B4%BF%E0%B4%AF%20%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B0%E0%B4%BE%E0%B4%B0%E0%B5%87%E0%B4%96%20%E0%B4%B5%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%B1%E0%B5%86%20%E0%B4%95%E0%B5%88%E0%B4%B5%E0%B4%B6%E0%B4%AE%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E0%B4%B3%20%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B4%B3%E0%B4%BF%E0%B4%AF%E0%B5%8B%E0%B4%B2%20%E0%B4%B6%E0%B5%87%E0%B4%96%E0%B4%B0%E0%B4%AE%E0%B4%BE%E0%B4%A3%E0%B5%8D%20%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%82%E0%B4%B8%E0%B4%BF%E0%B4%AF%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B5%BD%20%E0%B4%B8%E0%B4%9C%E0%B5%8D%E0%B4%9C%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%8D.|title=താളിയോല മ്യൂസിയം: കേരള ചരിത്രത്തെയും സംസ്കാരത്തെയും അറിയുന്നതിനുള്ള വിവരദായക സംവിധാനം|publisher=[[Government of Kerala]]}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂൺ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Mathrubhumi&quot;&gt;{{cite news |title=രാജ്യത്തെ ആദ്യ താളിയോല മ്യൂസിയം തലസ്ഥാനത്ത് |url=https://www.mathrubhumi.com/literature/news/india-s-first-palmleaf-manuscript-museum-in-trivandrum-1.5446753 |work=Mathrubhumi |date=17 February 2021 |language=en}}&lt;/ref&gt; പുരാവസ്തു വകുപ്പിന്റെ കൈവശമുള്ള താളിയോല ശേഖരത്തിൽ ഭരണം, വാങ്ങലും വിൽപ്പനയും, മെഡിക്കൽ നടപടിക്രമങ്ങൾ, ശിക്ഷകൾ, അടിമത്തം, കൃഷി, കാർഷിക സംസ്കാരം, സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ, പാട്ട രേഖകൾ, നികുതി പരിഷ്ക്കരണം, [[വേണാട്]], [[തിരുവിതാംകൂർ]], [[പെരുമ്പടപ്പു സ്വരൂപം|കൊച്ചി]] രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള നികുതി പിരിവ് എന്നിവയുടെ രേഖകൾ ഉണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot;&gt;{{cite news |title=ചരിത്രം മയങ്ങുന്ന താളിയോല കൊട്ടാരം |url=https://www.deshabhimani.com/articles/thaliyola-museum/1156614 |work=Deshabhimani |publisher=[[Deshabhimani]] |language=ml |access-date=2024-12-23 |archive-date=2024-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241223174845/https://www.deshabhimani.com/articles/thaliyola-museum/1156614 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Kerala&quot;/&gt; 1249 മുതൽ 1896 വരെയുള്ള ആറ് നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ നിന്നുള്ള താളിയോലകൾ ഇവിടെയുണ്ടെന്ന് ഡയറക്ടറേറ്റ് ഓഫ് ആർക്കൈവ്സ് മേധാവി ജെ. റെജികുമാർ പറയുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news |title=World’s first Palm-leaf Manuscript Museum in Kerala capital a mine of stories |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/national/worlds-first-palm-leaf-manuscript-museum-in-kerala-capital-a-mine-of-stories/article66340809.ece |work=BusinessLine |date=5 January 2023 |language=en}}&lt;/ref&gt;

വട്ടെഴുത്ത്, കോലെഴുത്ത്, [[മലയാണ്മ|മലയാൺമ]] തുടങ്ങിയ പുരാതന ലിപികളിലെ താളിയോലകളുടെ ലിപ്യന്തരണം മ്യൂസിയത്തിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;Kerala&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Outlook&quot;&gt;{{cite news |last1=Jain |first1=Pranay |title=All About The Palm Leaf Manuscripts Museum In Kerala |url=https://www.outlooktraveller.com/explore/culture/all-about-the-palm-leaf-manuscript-museum-in-kerala |work=Outlook Traveller |date=9 January 2023 |language=en}}&lt;/ref&gt; ഇതിലൂടെ പുരാതന ലിപിയിലെ എഴുത്ത് വിവർത്തനം ചെയ്യാതെ മലയാളത്തിലും ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലും വായിക്കാൻ കഴിയും.&lt;ref name=&quot;Kerala&quot; /&gt; പരമ്പരാഗത ലിപികളുടെ പരിണാമവും മ്യൂസിയത്തിൽ കാണാം.&lt;ref name=&quot;Kerala&quot; /&gt; കേരളത്തിലെ പുരാതന എഴുത്ത് സമ്പ്രദായത്തിൽ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന എഴുത്തുപകരണങ്ങളും സാധാരണക്കാർ അവരുടെ വാങ്ങലുകളും വിൽപ്പനയും എങ്ങനെ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു എന്നതും വിശദീകരിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ഒരു വിഭാഗവും മ്യൂസിയത്തിലുണ്ടാകും.&lt;ref name=&quot;Kerala&quot; /&gt; പത്മനാഭപുരം കൊട്ടാരം പോലുള്ള വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള താളിയോലയുടെ സാമ്പിളുകളും പ്രദർശിപ്പിക്കും.&lt;ref name=&quot;Kerala&quot; /&gt; താളിയോലകൾ കേടുപാടുകളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി, അവ പ്രത്യേക പെട്ടികൾക്കുള്ളിൽ അടച്ച്, ഓരോന്നിന്റെയും ഉള്ളടക്കം, ലിപി, ഭാഷ എന്നിവ മുകളിൽ ഉചിതമായ ചിത്രങ്ങൾക്കൊപ്പം എഴുതി പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നു. പുരാവസ്തു വകുപ്പിന്റെ കൈവശമുള്ള താളിയോല രേഖകൾ ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്യുകയും സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ജോലികളും പുരോഗമിക്കുകയാണ്.&lt;ref name=&quot;Kerala&quot; /&gt;

മ്യൂസിയത്തിൽ സന്ദർശകർക്കായി, എട്ട് തീം അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഗാലറികളുണ്ട്. ആദ്യ ഗാലറിയായ 'എഴുത്തിന്റെ കഥ', [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്ന് ആരംഭിച്ച് മലയാള ലിപി എങ്ങനെ രൂപപ്പെട്ടുവെന്ന് പറയുന്നു. രണ്ടാമത്തെ ഗാലറിയിൽ പാട്ടക്കരാറുകൾ, വാങ്ങൽ, വിൽപ്പന രേഖകൾ, കൃഷിക്കായി കനാലുകൾ, അണക്കെട്ടുകൾ, തോടുകൾ എന്നിവ നിർമ്മിച്ചതിന്റെ രേഖകൾ എന്നിവ അടങ്ങിയ താളിയോലകളുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot; /&gt;

നികുതി പിരിവ്, നികുതി പരിഷ്ക്കരണം, ചില ദോഷകരമായ നികുതികൾ നിർത്തലാക്കൽ, പാവപ്പെട്ട സ്ത്രീകൾക്ക് തൊഴിൽ ഉറപ്പാക്കുന്ന രേഖ, കൊല്ലം കരിപ്രയിൽ നിന്ന് രണ്ട് ലക്ഷം താളിയോല വാങ്ങിയത് സംബന്ധിച്ച രേഖ, ഓഫീസിൽ വൈകി എത്തിയവർക്കുള്ള പിഴ പിരിവിനെക്കുറിച്ചുള്ള രേഖ, ജയിലുകളുടെ നിർമ്മാണത്തിനായി പണം അനുവദിച്ചതിനെക്കുറിച്ചുള്ള രേഖ, 1721 ലെ ആറ്റിങ്ങൽ കലാപം, 1741 ലെ കുളച്ചൽ യുദ്ധം, 1723 ലെയും 1805 ലെയും ബ്രിട്ടീഷ്-വേണാട് ഉടമ്പടികൾ, അതിനുശേഷം നടത്തിയ മറ്റ് മുൻകാല യുദ്ധങ്ങളും ഉടമ്പടികളും എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള രേഖകൾ അടുത്ത ഗാലറികളിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. സർക്കാർ സ്കൂളുകൾ സ്ഥാപിക്കൽ, പുതിയ ഇംഗ്ലീഷ് സ്കൂളുകൾ തുറക്കൽ, ആശുപത്രികൾ സ്ഥാപിക്കല്, വസൂരി, കോളറ തുടങ്ങിയ പകർച്ചവ്യാധികൾക്കെതിരായ പ്രതിരോധ നടപടികൾ, മരണസംഖ്യ, കോവിഡ് കാലത്തെ പോലുള്ള സാമൂഹിക അകലം പാലിക്കൽ, കൊച്ചി ട്രഷറിയിൽ നിന്ന് വായ്പ എടുക്കൽ, കുരുമുളക് വ്യാപാരം, സ്വാതി തിരുനാൾ കാലഘട്ടത്തിലെ കലാപ പോരാട്ട പ്രവർത്തനങ്ങൾ, കൊച്ചിയിലെ കലാപങ്ങൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള രേഖകൾ തുടർന്നുള്ള ഗാലറികളിൽ ഉണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot; /&gt; 1780ൽ കൊച്ചി സാമ്രാജ്യത്തിൽ നിന്ന് തിരുവിതാംകൂറിലേക്ക് 2,000 തോക്കുകൾ ആവശ്യപ്പെട്ടതിന്റെ രേഖ, വേലു തമ്പി ദളവയെ കണ്ടെത്താനുള്ള ഉത്തരവ്, 1750ൽ മാർത്താണ്ഡവർമ്മയുടെ തൃപ്പടിദാനം, 1239ൽ കോട്ടാരക്കര രാജാവിന് [[പാണ്ഡ്യസാമ്രാജ്യം|പാണ്ഡ്യ രാജാവ്]] നൽകിയ ഗ്രാമങ്ങളുടെ പേരുകൾ എന്നിവയും താളിയോല ശേഖരത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news |title=താളിയോല രേഖാ മ്യൂസിയം: കാണുന്നില്ലേ എട്ടു നൂറ്റാണ്ടുമുമ്പുള്ള കേരളം |url=https://www.deshabhimani.com/special/manuscript-museum/1063331 |work=Deshabhimani |language=ml |access-date=2024-12-23 |archive-date=2024-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241223181413/https://www.deshabhimani.com/special/manuscript-museum/1063331 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

അവസാനത്തെ ഗാലറിയായ മതിലകം രേഖകളിൽ [[തിരുവനന്തപുരം പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രം|ശ്രീ പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രം]], തിരുവിതാംകൂർ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ കല, സംസ്കാരം, നിയമം, ഭരണം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള നിരവധി രേഖകൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.

== ചരിത്രം ==
തിരുവിതാംകൂർ കാലഘട്ടത്തിൽ നിർമ്മിച്ച 300 വർഷം പഴക്കമുള്ള കെട്ടിടത്തിലാണ് മ്യൂസിയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite news |title=അറിവിന്റെ കലവറയാണ് താളിയോല രേഖാ മ്യുസിയം |url=https://malayalam.news18.com/news/kerala/thiruvananthapuram-glimpse-into-the-travancore-tales-at-palm-leaf-manuscript-mueseum-trivandrum-kerala-local18-620490.html |work=News18 മലയാളം |date=18 August 2023 |language=ml }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; തിരുവിതാംകൂർ കാലഘട്ടത്തിൽ കെട്ടിടം നായർ പട്ടാളത്തിന്റെ താവളമായി പ്രവർത്തിച്ചു. പിന്നീട് ഈ കെട്ടിടം ജയിലായി മാറ്റി.&lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot; /&gt; 1886ൽ പൂജപ്പുരയിൽ ഒരു പുതിയ ജയിൽ കെട്ടിടം നിർമ്മിച്ചപ്പോൾ എല്ലാ പ്രതികളെയും അവിടേക്ക് മാറ്റി.&lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot; /&gt; അതിനുശേഷം, തിരുവിതാംകൂറിൻറെ ഔദ്യോഗിക രേഖകൾ സൂക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള സ്ഥലമായി ഈ സ്ഥലം മാറി.&lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot; /&gt; 1964ൽ കേരള പുരാവസ്തു വകുപ്പ് രൂപീകരിച്ചപ്പോൾ, താളിയോലകൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനും സൂക്ഷിക്കുന്നതിനുമുള്ള സ്ഥലമായി ഇത് മാറി.&lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot; /&gt;

പുരാവസ്തു വകുപ്പിന്റെ തിരുവനന്തപുരം റീജിയണൽ ഓഫീസായ സെൻട്രൽ ആർക്കൈവ്സ് ബിൽഡിംഗിൽ 3 കോടി രൂപ ചെലവിൽ 6,000 ചതുരശ്ര അടി വിസ്തീർണ്ണമുള്ള എട്ട് ഗാലറികളിലാണ് താളിയോല രേഖാ മ്യൂസിയം സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;PRD&quot;&gt;{{Cite web|url=https://prdlive.kerala.gov.in/news/277623|title=PRD Live - ലോകോത്തര ശേഖരം അടങ്ങിയ താളിയോല രേഖാ മ്യൂസിയം വ്യാഴാഴ്ച (ഡിസംബർ 22) നാടിന് സമർപ്പിക്കും|publisher=[[Government of Kerala]]}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം 2022 ഡിസംബർ 22 ന് മുഖ്യമന്ത്രി [[പിണറായി വിജയൻ]] ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. 2022 മുതൽ കെട്ടിടത്തിന്റെ താഴത്തെ നില മുഴുവൻ മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റി.&lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot; /&gt; മുകളിലത്തെ നിലയിൽ, താലിയോലകളുടെ ഒരു വലിയ ശേഖരം ചുരുളുകളിൽ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു. &lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot; /&gt; ഗവേഷകർ ഒഴികെയുള്ളവർക്ക് അവ കാണാൻ അനുവാദമില്ല.&lt;ref name=&quot;Deshabhimani&quot; /&gt;

== സ്ഥാനം ==
തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിൽ ഫോർട്ട് ഹോസ്പിറ്റലിന് സമീപമാണ് താളിയോല രേഖാ മ്യൂസിയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>67efvphn0yqmuwizkyb6z44q2mn7az5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡയാൻ ലാഡ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>660960</id>
    <revision>
      <id>4616624</id>
      <parentid>4613434</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:54:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616624</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44468" sha1="8wofrbxgue2qsfcnrabe2m28izfg2kr" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ഡയാൻ ലാഡ്
| image              = Diane Ladd, 1975 (cropped).jpg
| caption            = ലാഡ് 1975-ൽ
| birth_name         = റോസ് ഡയാൻ ലാഡ്നർ
| birth_date         = {{birth date|1935|11|29}}
| birth_place        = [[ലോറൽ, മിസിസിപ്പി]], യു.എസ്.
| death_date         = {{death date and age|2025|11|3|1935|11|29}}
| death_place        = [[ഓജായ്, കാലിഫോർണിയ]], യു.എസ്.
| occupation         = നടി
| years_active       = 1953–2022
| spouse             = {{Plainlist|
* {{Marriage|[[ബ്രൂസ് ഡെർൺ]]|1960|1969|end=div}}
* {{Marriage|വില്യം ഷിയ ജൂനിയർ.|1969|1977|end=div}}
* {{Marriage|റോബർട്ട് ഹണ്ടർ|1999|2025|end=died}}
}}
| children           = [[ലോറ ഡെർൺ]] ഉൾപ്പെടെ 2.
| awards             = 
| website            = {{URL|http://www.dianeladd.com}}
}}

'''റോസ് ഡയാൻ ലാഡ്''' (മുമ്പ്, ലാഡ്നർ, ജീവിതകാലംഃ നവംബർ 29 -1935 - നവംബർ 3,2025) ഒരു [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] സ്വദേശിയായ നടിയായിരുന്നു. 70 വർഷക്കാലത്തോളം നീണ്ട അഭിനയ ജീവിതത്തിൽ ഏകദേശം 200-ലധികം ചലച്ചിത്രങ്ങളിലും ടെലിവിഷൻ പരിപാടികളിലും അഭിനയിച്ച അവർ, [[ആലീസ് ഡസ്‌ന്റ് ലിവ് ഹിയർ എനിമോർ|''ആലീസ് ഡസ്ന്റ് ലിവ് ഹെയർ എനിമോർ'']] (1974) ''വൈൽഡ് അറ്റ് ഹാർട്ട്'' (1990), ''റാംബ്ലിംഗ് റോസ്'' (1991) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലെ വേഷങ്ങളുടെ പേരിൽ മൂന്ന് [[അക്കാദമി അവാർഡ്]] നാമനിർദ്ദേശങ്ങൾ നേടുകയും ആദ്യത്തേതിന് ഒരു ബാഫ്റ്റ അവാർഡ് നേടുകയും ചെയ്തു. അതുപോലെതന്നെ മൂന്ന് പ്രൈംടൈം എമ്മി അവാർഡുകൾക്കും നാല് [[ഗോൾഡൻ ഗ്ലോബ് പുരസ്കാരം|ഗോൾഡൻ ഗ്ലോബ് പുരസ്കാരങ്ങൾക്കും]] നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടതോടൊപ്പം ''ആലീസ്'' (1980-1981) എന്ന ഹാസ്യ പരമ്പരയിലെ വേഷം [[ഗോൾഡൻ ഗ്ലോബ് പുരസ്കാരം]] നേടിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

''ചൈനാടൌൺ'' (1974) ''നാഷണൽ ലാംപൂൺസ് ക്രിസ്മസ് വെക്കേഷൻ'' (1989) ''ഗോസ്റ്റ്സ് ഓഫ് മിസിസിപ്പി'' (1996) ''പ്രൈമറി കളേഴ്സ്'' (1998) ''28 ഡേയ്സ്'' (2000), ''ജോയ്'' (2015) എന്നിവയാണ് ലാഡ് അഭിനയിച്ച മറ്റ് ശ്രദ്ധേയ ചിത്രങ്ങൾ. നടി ലോറ ഡെർൺ അവരുടെ  മുൻ ഭർത്താവ് നടൻ ബ്രൂസ് ഡെർണിലുള്ള മകളാണ്.

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
നടി മേരി ബെർണാഡെറ്റ് ലാഡ്നർ (മുമ്പ്, ആൻഡേഴ്സൺ), പക്ഷിമൃഗാദികൾക്കുള്ള ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ വിപണനം ചെയ്തിരുന്ന മൃഗഡോക്ടർ പ്രെസ്റ്റൺ പോൾ ലാഡ്നർ എന്നിവരുടെ ഏക മകളായി റോസ് ഡയാൻ ലാഡ്നർ എന്ന പേരിലാണ് അവർ ജനിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;Legendary-Locals&quot;&gt;{{Cite book |last=Davidson |first=June Davis |url=https://books.google.com/books?id=-Tf8AAAAQBAJ&amp;dq=ladd&amp;pg=PA34 |title=Legendary Locals of Meridian |last2=Putnam |first2=Richelle |publisher=Arcadia Publishing |year=2013 |isbn=978-1-4671-0079-3 |location=Charleston, SC |page=10 |access-date=2021-10-02}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Yahoo!&quot;&gt;{{Cite web|url=https://movies.yahoo.com/movie/contributor/1800014970/bio|title=Diane Ladd|website=Yahoo! Movies|archive-url=https://web.archive.org/web/20070814031125/http://movies.yahoo.com/movie/contributor/1800014970/bio|archive-date=August 14, 2007}}&lt;/ref&gt; കുടുംബം [[മിസിസിപ്പി|മിസിസിപ്പിയിലെ]] മെറിഡിയനിലാണ് താമസിച്ചിരുന്നതെങ്കിലും, [[താങ്ക്സ്ഗിവിംഗ്]] ആഘോഷത്തിനായി ബന്ധുക്കളെ സന്ദർശിക്കവേ 1935 നവംബർ 29 ന് മിസിസിപ്പിയിലെ ലോറലിൽവച്ച് ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Legendary-Locals&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Ownby |first=Ted |url=https://books.google.com/books?id=tVcoDwAAQBAJ&amp;dq=diane+ladd+1935&amp;pg=PT1213 |title=The Mississippi Encyclopedia |last2=Wilson |first2=Charles Reagan |last3=Abadie |first3=Ann J. |last4=Lindsey |first4=Odie |last5=Thomas |first5=James G Jr |date=May 25, 2017 |publisher=Univ. Press of Mississippi |isbn=978-1-4968-1157-8}}&lt;/ref&gt; നാടകകൃത്ത് [[ടെന്നസി വില്യംസ്]] , കവി സിഡ്നി ലാനിയർ എന്നിവരുമായി ലാഡിന് ബന്ധുത്വമുണ്ട്. മാതാവിന്റെ [[കത്തോലിക്കാസഭ|റോമൻ കത്തോലിക്കാ]] വിശ്വാസത്തിലാണ് ലാഡ് വളർന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.pbs.org/kcet/tavissmiley/archive/200607/20060710_hubbard.html|title=Thomas Hubbard: Profile|access-date=2007-06-14|date=July 10, 2006|website=[[Tavis Smiley (TV series)|Tavis Smiley]]|publisher=[[PBS]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20070322101729/http://www.pbs.org/kcet/tavissmiley/archive/200607/20060710_hubbard.html|archive-date=March 22, 2007}}&lt;/ref&gt;

== കരിയർ ==
1953-ൽ ന്യൂ ഓർലിയാൻസിലെ താമസത്തിനിടയിൽ ''ടോബാക്കോ റോഡ്'' എന്ന ജാക്ക് കിർക്ക്ലാൻഡ് നാടകത്തിലൂടെ അരങ്ങേറ്റം നടത്തിയ ലാഡ് പിന്നീട് [[ന്യൂയോർക്ക് നഗരം|ന്യൂയോർക്കിലേക്ക്]] താമസം മാറുകയും ഏതാനും നാടകങ്ങളിലും സിനിമകളിലും അഭിനയിക്കുന്നതിന് അവസരം ലഭിക്കുകയും ചെയ്തു.

1971ൽ ലാഡിന് ''ദി സീക്രട്ട് സ്റ്റോം'' എന്ന സിബിഎസ് [[സോപ്പ് ഓപ്പറ|സോപ്പ് ഓപ്പറയിലെ]]  അഭിനേതാവാകാൻ അവസരം ലഭിച്ചു. ദീർഘകാലമായി സംപ്രേഷണം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്ന ഈ പകൽസമയ പരമ്പരയിലെ കിറ്റി സ്റ്റൈൽസ് എന്ന വേഷം ചെയ്ത രണ്ടാമത്തെ പ്രധാന നടിയായിരുന്നു അവർ. പിന്നീട് [[റൊമാൻ പൊളാൻസ്കി|റോമാൻ പൊളാൻസ്കിയുടെ]] 1974 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ചൈനാടൌൺ'' എന്ന സിനിമയിൽ ഒരു സഹനടിയായി അഭിനയിക്കുകയും [[ആലീസ് ഡസ്‌ന്റ് ലിവ് ഹിയർ എനിമോർ|''ആലീസ്'' ഡസ്ന്റ് ലിവ് ഹിയർ എനിമോർ]] എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഫ്ലോ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചതിന് മികച്ച സഹനടിയ്ക്കുള്ള അക്കാദമി അവാർഡിന് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് ഇതേ ചിത്രത്തെ ആസ്പദമാക്കി നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ''ആലീസ്'' എന്ന ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയിൽ ഫ്ലോ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചത് പോളി ഹോളിഡേ എന്ന നടിയായിരുന്നു. പോളി ഹോളിഡേ ടിവി പരമ്പരയിലെ വേഷം ഉപേക്ഷിച്ചപ്പോൾ, ഈ പരമ്പരയിൽ ഇസബെല്ലെ &quot;ബെല്ലെ&quot; ഡുപ്രീ എന്ന പരിചാരകയായി അവർ വേഷമിട്ടു.
[[പ്രമാണം:DianeLaddHWOFMay2013.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|2013ൽ ഹോളിവുഡ് വാക്ക് ഓഫ് ഫെയിമിൽ ഒളിമ്പിയ ഡുക്കാക്കിസിനെ ആദരിക്കുന്നതിനുള്ള ചടങ്ങിൽ പങ്കെടുക്കുന്ന ലാഡ്.]]
''ബ്ലാക്ക് വിഡോ'' (1987) ''നാഷണൽ ലാംപൂൺസ് ക്രിസ്മസ് വെക്കേഷൻ'' (1989) ''ഗോസ്റ്റ്സ് ഓഫ് മിസിസിപ്പി'' (1996) ''പ്രൈമറി കളേഴ്സ്'' (1998) 28 ''ഡേയ്സ്'' (2000), ''ജോയ്'' (2015) എന്നിവയാണ് അവർ തുടർന്ന് അഭിനയിച്ച സിനിമകൾ. 1992 ൽ ''ഹോൾഡ് മി, ത്രിൽ മി, കിസ് മി'' എന്ന സിനിമയിൽ അമ്മയും നടിയുമായിരുന്ന മേരി ലാനിയറിനൊപ്പം ഒരു തമാശക്കാരിയായി മുതിർന്ന വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചു.
[[പ്രമാണം:Diane_Ladd_as_Lucille.jpg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|''ഹോൾഡ് മി, ത്രില്ല് മി, കിസ് മി'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ ലൂസിൽ എന്ന കഥാപാത്രമായി ലാഡ് ]]
2004-ൽ സ്റ്റീഫൻ കിങ്ങിന്റെ ''കിംഗ്ഡം ഹോസ്പിറ്റൽ'' എന്ന ടെലിവിഷൻ മിനി പരമ്പരയിലെ മാനസികരോഗിയായ മിസ്സിസ് ഡ്രൂസ് എന്ന വേഷം ചെയ്തു. 2006 ഏപ്രിലിൽ ലാഡ് തന്റെ ആദ്യ പുസ്തകമായ ''സ്പൈറലിംഗ് ത്രൂ ദ സ്കൂൾ ഓഫ് ലൈഫ്ഃ എ മെന്റൽ, ഫിസിക്കൽ, ആൻഡ് സ്പിരിച്വൽ ഡിസ്കവറി'' പുറത്തിറക്കി. 2007ൽ ''മൊണ്ടാന സ്കൈ''  എന്ന ലൈഫ് ടൈം നെറ്റ്വർക്കിന്റെ ടെലിവിഷൻ ചിത്രത്തിലെ വേഷമിട്ടു. 

''ആലിസ് ഡസ്ന്റ് ലിവ് ഹിയർ എനിമോർ'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ വേഷത്തിനു ലഭിച്ച അക്കാദമി പുരസ്കാര നാമനിർദ്ദേശത്തിന് പുറമേ, ''വൈൽഡ് അറ്റ് ഹാർട്ട്'', ''റാംബ്ലിംഗ് റോസ്'' എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലെ അഭിനയത്തിലൂടെ മികച്ച സഹനടിക്കുള്ള നാമനിർദ്ദേശവും നേടിയ  അവർ ഇവ രണ്ടിലും മകൾ ലോറ ഡെർണിനൊപ്പമാണ് അഭിനയിച്ചത്. ''റാംബ്ലിംഗ് റോസ്'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ വേഷത്തിലൂടെ ഡെർണിന് മികച്ച നടിയ്ക്കുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ലഭിച്ചു. അമ്മയും മകളും ഇരട്ട നാമനിർദ്ദേശങ്ങൾ നേടിയ ''റാംബ്ലിംഗ് റോസ്'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ അക്കാദമി അവാർഡ് ചരിത്രത്തിൽ ആദ്യമായി അത്തരമൊരു സംഭവം നടന്നു. അതേ വർഷം തന്നെ ഇരട്ട [[ഗോൾഡൻ ഗ്ലോബ് പുരസ്കാരം|ഗോൾഡൻ ഗ്ലോബ് പുരസ്കാരങ്ങൾക്കും]] രണ്ടുപേരും നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടു.

സിനിമയിലെ വേഷങ്ങൾക്കൊപ്പം ലാഡ് നാടകവേദിയിലും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടിരുന്നു. 1968 ൽ ''കാരി മി ബാക്ക് ടു മോർണിങ്സൈഡ് ഹൈറ്റ്സ്'' എന്ന നാടകത്തിലൂടെ അവർ [[ബ്രോഡ്‍വേ നാടകവേദി|ബ്രോഡ്വേയിൽ]] അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. 1976 ൽ ''എ ടെക്സസ് ട്രിലോജിഃ ലു ആൻ ഹാംപ്ടൺ ലാവർട്ടി ഒബർലാൻഡർ'' എന്ന നാടകത്തിൽ അഭിനയിച്ചതിന് അവർക്ക് ഒരു ഡ്രാമ ഡെസ്ക് അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;[http://www.ibdb.com/person.asp?id=48718 Internet Broadway Database profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070305193503/http://www.ibdb.com/person.asp?id=48718|date=March 5, 2007}}, Ibdb.com; retrieved July 31, 2011.&lt;/ref&gt;

2010 നവംബർ 1 ന്, ലാഡ്, ലോറ ഡെർൺ, ബ്രൂസ് ഡെർൺ എന്നിവർക്ക് ഹോളിവുഡ് വാക്ക് ഓഫ് ഫെയിമിൽ അടുത്തുള്ള താരങ്ങൾ ലഭിച്ചതോടെ ആദ്യമായി ഒരേ കുടുംബത്തിലെ മൂന്ന് അംഗങ്ങൾക്ക് ഒരേ അവസരത്തിൽ ഇവിടെ വാക്കിൽ നക്ഷത്രങ്ങൾ ലഭിക്കുന്ന അവസരമുണ്ടായി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sandiegouniontribune.com/2010/11/01/dern-ladd-family-honored-with-walk-of-fame-stars/|title=Dern-Ladd family honored with Walk of Fame stars|date=1 November 2010|website=San Diego Union-Tribune}}&lt;/ref&gt;

ഹാൾമാർക്ക് ചാനൽ പരമ്പരയായ ''ചെസാപീക്ക് ഷോർസിൽ'' അവർ വേഷമിട്ടു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.hallmarkchannel.com/videos/interview-diane-ladd-nell-obrien-chesapeake-shores|title=Interview - Diane Ladd - Nell O'Brien - Chesapeake Shores|access-date=23 September 2016|website=Hallmark Channel|archive-url=https://web.archive.org/web/20160924111023/http://www.hallmarkchannel.com/videos/interview-diane-ladd-nell-obrien-chesapeake-shores|archive-date=September 24, 2016}}&lt;/ref&gt;

2022 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ഗിഗി &amp; നേറ്റ്'', ''ഐൽ ഓഫ് ഹോപ്പ്'' എന്നിവയാണ് ലാഡ് അവസാനമായി അഭിനയിച്ച രണ്ട് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ .

== വ്യക്തി ജീവിതവും മരണവും ==
1960 മുതൽ 1969 വരെ നടനും ഒരു തവണ തന്റെ സഹതാരവുമായിരുന്ന ബ്രൂസ് ഡെർണിനെ ലാഡ് വിവാഹം കഴിച്ചു. ചെറുപ്പകാലത്ത് മുങ്ങിമരിച്ച ഡയാൻ എലിസബത്ത്, ഒരു നടിയായിത്തീർന്ന ലോറ എലിസബത്ത് എന്നീ രണ്ട് പെൺമക്കളാണ് അവർക്കുണ്ടായിരുന്നത്.&lt;ref name=&quot;latimes&quot;&gt;{{Cite web|url=https://projects.latimes.com/hollywood/star-walk/diane-ladd/index.html|title=Diane Ladd|access-date=August 10, 2023|last=Day|first=Patrick Kevin|date=October 29, 2010|website=[[Los Angeles Times]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221128184816/https://projects.latimes.com/hollywood/star-walk/diane-ladd/index.html|archive-date=November 28, 2022}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite interview|last=Jordan|first=Julie|title=How a Life-Threatening Health Crisis Led Laura Dern and Mom Diane Ladd to 'Talk About Things We'd Left Unsaid'|date=April 25, 2023|url=https://people.com/movies/laura-dern-diane-ladd-health-crisis-book-exclusive/|access-date=August 10, 2023}}&lt;/ref&gt; ''വൈൽഡ് അറ്റ് ഹാർട്ട്'', ''റാംബ്ലിംഗ് റോസ്'', ''സിറ്റിസൺ റൂത്ത്'', ''ഇൻലാൻഡ് എമ്പയർ'' എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലും എൻലൈറ്റൻഡ് എന്ന എച്ച്ബിഒ പരമ്പരയിലും  ലാഡും ലോറ ഡെർണും ഒരുമിച്ച് അഭിനയിച്ചു. ''വൈറ്റ് ലൈറ്റ്നിങ്'', ''ആലീസ് ഡസ്ന്റ് ലിവ് ഹിയർ എനിമോർ'' എന്നീ ചലച്ചിത്രങ്ങളിലും ഇരുവരും ഒരുമിച്ച് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടുവെങ്കിലും രണ്ടിലും ലോറയ്ക്ക് അപ്രധാന വേഷങ്ങളായിരുന്നു.

1969 മുതൽ 1977 വരെയുള്ള കാലത്ത് വില്യം എ. ഷിയ ജൂനിയറിനെ അവർ വിവാഹം കഴിച്ചു. 1999 ൽ അവർ തന്റെ മൂന്നാമത്തെ ഭർത്താവായ റോബർട്ട് ചാൾസ് ഹണ്ടറെ വിവാഹം കഴിച്ചു.&lt;ref name=&quot;latimes&quot;/&gt; ഒരു കാലത്ത് പെപ്സികോ ഫുഡ് സിസ്റ്റത്തിന്റെ സിഇഒ ആയിരുന്നു ഹണ്ടർ. 2025 ഓഗസ്റ്റ് അവസാനത്തോടെ അവരുടെ മരണത്തിന് ഏകദേശം മൂന്ന് മാസം മുമ്പ് അദ്ദേഹം മരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;threemonthsafterhusband&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/robert-charles-hunter-dead-diane-ladd-1236336276/|title=Robert Charles Hunter, Former PepsiCo CEO and Diane Ladd's Husband, Dies at 77|access-date=August 2, 2025|last=Franklin|first=McKinley|last2=Barnes|first2=Mike|date=August 1, 2025|website=[[The Hollywood Reporter]]|language=En-US}}&lt;/ref&gt;

1988 ലെ ജെസ്സി ജാക്സന്റെ പ്രസിഡൻഷ്യൽ പ്രചാരണത്തെ ലാഡ് പിന്തുണച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1988-06-07-ca-3918-story.html|title=Campaign '88 Gets the Star Treatment|date=June 7, 1988|website=[[Los Angeles Times]]}}&lt;/ref&gt;

2018-ൽ, ലാഡിന് ന്യുമോണിയ ഉണ്ടെന്ന് തെറ്റായി കണ്ടെത്തിയെങ്കിലും ഇത് അവരുടെ വീടിനടുത്തുള്ള ഫാമുകളിൽ നിന്നുള്ള &quot;വിഷം സ്പ്രേ&quot; ചെയ്തത് ശ്വസിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് അന്നനാളം ചുരുങ്ങിയാണെന്ന് കണ്ടെത്തുകയും ആറ് മാസം മുതൽ ഒരു വർഷം വരെ ജീവിക്കാൻ സാധിക്കുകയുള്ള എന്ന് കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.closerweekly.com/posts/diane-ladd-says-she-will-never-retire-from-acting-career/|title=Diane Ladd, 84, Reveals Why She 'Will Never Retire'|access-date=2022-08-27|date=2020-05-10|website=Closer Weekly|language=en-US}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; എന്നിരുന്നാലും അവരുടെ മകൾ ലോറ മറ്റൊരു ആശുപത്രിയിലേക്ക് അവരെ മാറ്റിയതോടെ, അവിടെ അവർ പൂർണ്ണമായി സുഖം പ്രാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Watch Access Hollywood Interview: How Laura Dern Saved Her Mother Diane Ladd's Life: 'I'm Lucky to Be Here'|date=2019-07-27|url=https://www.nbc.com/access/video/how-laura-dern-saved-her-mother-diane-ladds-life-im-lucky-to-be-here/3995089|publisher=NBC|language=en-US|access-date=2022-08-27}}&lt;/ref&gt;

ഇഡിയോപതിക് പൾമണറി ഫൈബ്രോസിസ് ബാധിച്ച ലാഡ് 2025 നവംബർ 3 ന് 89 ആം വയസ്സിൽ കാലിഫോർണിയയിലെ ഓജായിലുള്ള ഭവനത്തിൽ വച്ച് മരണമടഞ്ഞു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/laura-dern-diane-ladd-died-statement-1236416848|title=Laura Dern Shares in a Statement the News of Her Mother Diane Ladd’s Passing|access-date=November 3, 2025|last=Dern|first=Laura|date=November 3, 2025|publisher=[[The Hollywood Reporter]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibtimes.co.uk/diane-ladd-cause-death-iconic-alice-actress-mother-laura-dern-dead-89-1752141|title=Diane Ladd, Iconic Alice Actress and Mother of Laura Dern, Dead at 89|access-date=November 3, 2025|date=November 3, 2025|publisher=[[International Business Times]]}}&lt;/ref&gt;

== അഭിനയരംഗം ==

=== സിനിമ ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!വർഷം
!തലക്കെട്ട്
!റോൾ
!കുറിപ്പുകൾ
|-
|1961
|''സംതിംഗ് വൈൽഡ്''
|ബിറ്റ് ഭാഗം
|അപ്രധാനം
|-
|1962
|''40 പൌണ്ട്സ് ഓഫ് ട്രബിൾ''
|ഹണിമൂണിൽ യുവ വധു
|അപ്രധാനം
|-
|1966
|''ദ വൈൽഡ് എഞ്ചൽസ്''
|ഗെയ്ഷ്
|ബ്രൂസ് ഡെർണിനൊപ്പം
|-
|1969
|''ദി റെയ്വേർസ്''
|ഫീബി
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1970
|''ദ റെബെൽ റൌസേഴ്സ്''
|കാരെൻ
|1967ൽ ചിത്രീകരിച്ചത്
|-
|''മാച്ചോ കല്ലഹാൻ''
|പെൺകുട്ടി.
|
|-
|''വുസ''
|റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ ബാർമെയ്ഡ്
|അപ്രധാനം
|-
|1971
|''ദ സ്റ്റീഗിൾ''
|ശ്രീമതി ഫോർബ്സ്
|
|-
|1973
|''വൈറ്റ് ലൈറ്റ്നിംഗ്''
|മാഗി
|ഡയാൻ ലാഡ് എന്ന പേരിൽ
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1974
|''ചൈനാടൌൺ''
|ഐഡ സെഷനുകൾ
|
|-
|''[[ആലീസ് ഡസ്‌ന്റ് ലിവ് ഹിയർ എനിമോർ|ആലീസ് ഡസിന്റ് ലിവ് ഹിയർ എനിമോർ]]''
|ഫ്ലോറൻസ് ജീൻ &quot;ഫ്ലോ&quot; കാസൽബെറി
|
|-
|1976
|''എംബ്രിയോ''
|മാർത്ത ഡഗ്ലസ്
|
|-
|1981
|''ആൾ നൈറ്റ് ലോങ്''
|ഹെലൻ ഡുപ്ലർ
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1983
|''സംതിംഗ് വിക്കഡ് ദിസ് വേ കംസ്.''
|മിസ്സിസ് നൈറ്റ്ഷെയ്ഡ്
|
|-
|''സ്വീറ്റ് വാട്ടർ''
|ലൂസി
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1987
|''ബ്ലാക്ക് വിഡോ''
|എട്ടാ
|
|-
|''പ്ലെയിൻ ക്ലോത്സ്''
|ജെയ്ൻ മെൽവേ
|
|-
|1989
|''നാഷണൽ ലാംപൂൺസ് ക്രിസ്മസ്  വെക്കേഷൻ''
|നോറ ഗ്രിസ്വോൾഡ്
|
|-
|1990
|''വൈൽഡ് അറ്റ് ഹാർട്ട്''
|മാരിയറ്റ ഫോർച്യൂൺ
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1991
|''എ കിസ് ബോഫോർ ഡയിംഗ്''
|ശ്രീമതി കോർലിസ്
|
|-
|''റാംബ്ലിംഗ് റോസ്''
|അമ്മ.
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1992
|''ഹോൾഡ് മി, ത്രിൽ മി, കിസ് മി.''
|ലൂസിൽ
|
|-
| ''ഫോറെവർ''
|മാബെൽ നോർമാൻഡ്
|
|-
|''സ്പൈസ്  Inc.''
|ആലീസ്
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1993
|''ദ സെമിത്തേരി ക്ലബ്''
|ലൂസിൽ റൂബിൻ
|
|-
|''കാർനോസോർ''
|ഡോ. ജെയ്ൻ ടിപ്ട്രീ
|
|-
|''ഫാദർ ഹുഡ്''
|റീത്ത
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1995
|''മദർ.''
|ഒലിവിയ ഹെൻഡ്രിക്സ്
|സഹനിർമ്മാതാവ്
|-
|''മിസസ് മുങ്ക്''
|ശ്രീമതി മുങ്ക്
|എഴുത്തുകാരിയും സംവിധായികയും
|-
|''റാഗിംഗ് ഏഞ്ചൽസ്''
|സഹോദരി കേറ്റ്
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1996
|''സിറ്റിസൺ റൂത്ത്''
|രൂത്തിൻറെ അമ്മ
|അപ്രധാനം
|-
|''ഗോസ്റ്റ്സ് ഓഫ് മിസ്സിസിപ്പി''
|മുത്തശ്ശി കരോളിൻ മൂർ
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1997
|''ഗെറ്റ് എ ക്ലൂ''
|ബെർത്ത് എറിക ക്രോ
|
|-
|''ജെയിംസ് ഡീൻഃ റേസ് വിത്ത് ഡെസ്റ്റിനി''
|മാമാ പിയറംഗേലി
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1998
|''പ്രൈമരി കളേർസ്''
|മമ്മ സ്റ്റാന്റൺ
|
|-
|''റൂട്ട് 66''
|
|
|-
|1999
|''കാന്റ് ബി ഹെവൻ''
|നോനാ ജിന
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2000
|''28 ഡെയ്സ്''
|ബോബി ജീൻ
|
|-
|''ദ ലോ ഓഫ്  എൻക്ലോഷർസ്''
|ബീ.
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2001
|''ഡാഡി ആന്റ് ദെം''
|ആഭരണങ്ങൾ
|
|-
|''റെയിൻ''
|ഓഡ്രി ടേൺക്വിക്ക്
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2002
|''റിഡംഷൻ ഓഫ് ദ ഗോസ്റ്റ്''
|ഹെലൻ അമ്മായി
|
|-
|''മോർ ദാൻ പപ്പി ലവ്''
|എഡ്ന അമ്മായി
|
|-
|''ദ വിർജിൻ''
|
|
|-
|2003
|''ചാർലീസ് വാർ''
|ജോലി
|
|-
|2005
|''ദ വേൾഡ്സ് ഫാസ്റ്റസ്റ്റ് ഇന്ത്യൻ''
|അദാ.
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2006
|''കം ഏർലി മോണിംഗ്''
|നാനാ.
|
|-
|''വെൻ ഐ ഫൈന്റ് ദ ഓഷൻ''
|എഡ്ന
|
|-
|''ഇൻലാന്റ് എമ്പയർ''
|മെർലിൻ ലെവൻസ്
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2008
|''ജേക്ക്സ് കോർണർ''
|ഫ്രാൻസ്
|
|-
|''അമേരിക്കൻ കൌസ്ലിപ്പ്''
|റോയി.
|
|-
|2013
|ഗ്രേവ് സീക്രട്ട്സ്
|എമിലി ബാർൺസ്
|
|-
|2014
|''ജസ്റ്റ് ബിഫോർ ഐ ഗോ''
|മാമ്മ.
|അപ്രധാനം
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2015
|''ഐ ഡ്രീം ടൂ മച്ച്''
|വേര.
|
|-
|''ജോയ്''
|മിമി
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2016
|''സോഫി ആന്റ് ദ റൈസിംഗ് സൺ''
|റൂത്ത് ജെഫേഴ്സ്
|
|-
|''അമേരിഗെഡ്ഡോൺ''
|ബെറ്റി
|
|-
|''ബൂൺവില്ലെ റിഡംപ്ഷൻ''
|മുത്തശ്ശി മേരി
|
|-
|2019
|''ദ ലാസ്റ്റ് ഫുൾ മെഷർ''
|ആലീസ് പിറ്റ്സെൻബാർഗർ
|
|-
|2020
|''ചാർലീസ് ക്രിസ്മസ് വിഷസ്''
|നാനാ.
|
|-
|2021
|''ചാമിംഗ് ദ ഹാർട്ട്സ് ഓഫ് മെൻ''
|[[ആലീസ് പോൾ]]
|അപ്രധാനം
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2022
|''ഗിജി &amp;amp;amp; നേറ്റ്''
|മാമാ ബ്ലാഞ്ചെ
|
|-
|''ഐൽ ഓഫ് ഹോപ്പ്''
|കാർമെൻ ക്രോഫോർഡ്
|&lt;ref name=&quot;Sharpe&quot; /&gt;
|}

=== ടെലിവിഷൻ ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!വർഷം.
!തലക്കെട്ട്
!റോൾ
!കുറിപ്പുകൾ
|-
|1957
|''ഡീകോയ്''
|സെൽമ റിച്ച്മണ്ട്
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;റ്റു ഡെയ്സ് ടു കിൽ&quot;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1958
|''ദ ബിഗ് സ്റ്റോറി''
|വേര.
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ദ സ്മോൾ ഓഫ് ഡെത്ത്&quot;
|-
|''ദ വാൾട്ടർ വിൻചെൽ ഫയൽ''
|ലോയിസ്
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ദ തിംഗ് ഓഫ് ബ്യൂട്ടിഃ  ഫയൽ #29&quot;
|-
|1958–1959
|''നേക്കഡ് സിറ്റി''
|കാതി മിൽസ്/യാങ്കി ക്രെറ്റിയാസ്
|2 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|1959
|''ഡെഡ് ലൈൻ''
|ജൂഡി
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;വിക്ടർ റെയ്സൽ&quot;
|-
|1961
|''ദ ഡിറ്റക്ടീവ്സ്''
|ഗ്ലോറിയ ടൈലർ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ആക്റ്റ് ഓഫ് ഗോഡ്&quot;
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |1963
|''വൈഡ് കൌണ്ടി''
|അൽമ പ്രീവിറ്റ്
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;സ്റ്റെപ്പ് ഓവർ ദ സ്കൈ&quot;
|-
|''ആംസ്ട്രോങ് സർക്കിൾ തിയേറ്റർ''
|ഷാർലറ്റ് കേബിൾ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ദി കൌണ്ടർഫീറ്റ് ലീഗ്&quot;
|-
|''77 സൺസെറ്റ് സ്ട്രിപ്പ്''
|ഹെലൻ സോണ്ടേഴ്സ്
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ദി ലെഫ്റ്റ് ഫീൽഡ് കേപ്പർ&quot;
|-
|''പെറി മേസൺ''
|മിസ് ഫ്രാൻസിസ്
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ദി കേസ് ഓഫ് ദി ഷിഫ്റ്റി ഷൂബോക്സ്&quot;
|-
|''മിസ്റ്റർ നൊവാക്''
|മിസിസ് ഓട്ടിസ്
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ഐ ഡോണ്ട് ഈവൻ ലിവ് ഹിയർ&quot;
|-
|''ഹാസ്സൽ''
|ഷാർലീൻ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ജോർജ്സ് 32-ന്റ് കസിൻ&quot;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1964
|''ദ ഫുജിറ്റീവ്''
|സ്റ്റെല്ല
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;കം വാച്ച് മി ഡൈ&quot;
|-
|''ദ ഗ്രേറ്റ് അഡ്വഞ്ചർ''
|ആനി തോംസൺ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;റോഡർ യംഗ്&quot;
|-
|''ബോബ് ഹോപ്പ് പ്രസന്റ്സ് ദ ക്രിസ്ലർ തിയേറ്റർ'' 
|കിസി
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ദ ഗേം വിത് ഗ്ലാസ് പീസസ്&quot;
|-
|1964–1967
|''ഗൺസ്മോക്ക്.''
|ബോണി മേ ഹാലി/ലുലു/എലീന കെർലിൻ
|3 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1966
|''ഡാനിയൽ ബൂൺ''
|റോണ്ട കാമറൂൺ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;സെമിനോൾ ടെറിട്ടറി&quot;
|-
|''ഷെയ്ൻ''
|ആമി സ്ലോട്ട്
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ദി ഡിസ്റ്റന്റ് ബെൽ&quot;
|-
|1967
|''ദ ബിഗ് വാലി''
|മ്യൂറിയൽ അക്കേലി
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ബോയ് ഇൻ ടു മാൻ&quot;
|-
|1968
|''അയൺസൈഡ്''
|പെഗ്ഗി ബർണാർഡ്
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;റോബർട്ട് ഫിലിപ്സ് വേഴ്സസ് ദി മാൻ&quot;
|-
|1969
|''ദെൻ കേം ബ്രോൺസൺ'' 
|വലേരി ഫാബർ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ഓൾഡ് ടൈഗേർസ് നെവർ ഡൈ-ദേ ജസ്റ്റ് റൺ എവേ&quot;
|-
|1971–1972
|''ദ സീക്രട്ട് സ്റ്റോം''
|കിറ്റി സ്റ്റൈൽസ് #2
|അറിയപ്പെടാത്ത എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|1973
|''ദ ഡെവിൾസ് ഡോട്ടർ''
|ആലീസ് ഷാ
|ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|1975
|''മൂവിംഗ് ഓൺ''
|ആമി
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ജനറൽ ഡെലിവറി&quot;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1976
|സിറ്റി ഓഫ് ഏഞ്ചൽസ്
|ലോറ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;നവംബർ പ്ലാൻഃ ഭാഗം 1&quot;
|-
|''ആഡി ആന്റ് ദ കിംഗ് ഓഫ് ഹാർട്ട്സ്''
|ഐറിൻ ഡേവിസ്
| rowspan=&quot;2&quot; |ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|1977
|''ദ നവംബർ പ്ലാൻ''
|ലോറ ടെയ്ലർ
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1978
|''[[ബ്ലാക്ക് ബ്യൂട്ടി]]''
|അമേലിയ ഗോർഡൻ
|മിനി പരമ്പര
|-
|''തഡ്ഡിയസ് റോസ്  ആന്റ് എഡ്ഡി''
|കാർലോട്ട
| rowspan=&quot;3&quot; |ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|1979
|''വില്ലാ''
|മെയ്
|-
|1980
|''ഗയാന ട്രാജഡിഃ ദി സ്റ്റോറി ഓഫ് ജിം ജോൺസ്''
|ലിനെറ്റ് ജോൺസ്
|-
|1980–1981
|''ആലീസ്''
|ബെല്ലെ ഡുപ്രീ
|22 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|1980–1985
|''ദ ലവ് ബോട്ട്''
|ക്രിസ്റ്റ ജോഹാൻസൺ/ബെർണിസ് ബ്രോൺസൺ/റൂബി ഗിബ്സൺ
|3 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|1982
|''ഡെസ്പറേറ്റ് ലൈവ്സ്''
|കരോൾ കാമറൂൺ
| rowspan=&quot;2&quot; |ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1983
|''ഗ്രേസ് കെല്ലി''
|മാർഗരറ്റ് കെല്ലി
|-
|''ഫെയറി ടെയിൽ തിയേറ്റർ''
|അമ്മ.
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ലിറ്റിൽ റെഡ് റൈഡിംഗ് ഹുഡ്&quot;
|-
|1984
|''ഐ മാരീഡ് എ സെന്റർഫോൾഡ്''
|ജീനറ്റ് ബ്രയാൻ
| rowspan=&quot;4&quot; |ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|1985
|''ക്രൈം ഓഫ് ഇന്നസൻസ്''
|റോസ് ഹേവാർഡ്
|-
|1987
|''സെലിബ്രേഷൻ ഫാമിലി''
|മിസിസ്. ഹെഫ്ലിൻ
|-
|1988
|''ബ്ലൂഗ്രാസ്''
|വെർണ ഹൌലാൻഡ്
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1989
|''ഫാദർ ഡൌളിംഗ് മിസ്റ്ററീസ്''
|ആർലീൻ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ദ ഫെയ്സ് ഇൻ ദ മിറർ മിസ്റ്ററി&quot;
|-
|''ഹാർട്ട് ലാന്റ്''
|മാർജറി
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ബി. എൽ. മൂവ്സ് ഔട്ട്&quot;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1990
|''റോക്ക് ഹഡ്സൺ''
|കെയ്
|ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|''ഇൻ ദ ഹീറ്റ് ഓഫ് ദ നൈറ്റ്''
|മെയ്ബെല്ലെ ചെസ്ബറോ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ഹോം ഈസ് വേർ ദ ഹാർട്ട് ഈസ്&quot;
|-
|''ദ ലുക്ക്ലൈക്ക്''
|മേരി ഹെലൻ നീഡം
| rowspan=&quot;2&quot; |ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|1991
|''ഷാഡോ ഓഫ് ദ ജൌട്ട്''
|എമ്മ
|-
|1992
|''മിഡിൽ ഏജസ്''
|ബെബെ കൂപ്പർ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ഫോർ എവർ യംഗ്&quot;
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |1993
|''എൽ. എ. ലോ''
|സെലെസ്റ്റ് ബൌമാൻ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;കോൾഡ് ഷവർ&quot;
|-
|''ഹാർട്ട്സ് ഓഫ് ദ വെസ്റ്റ്''
|അലിസന്റെ അമ്മ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ഗസ് ഹു ഇസ് കമിംഗ്  ടു ചൌവ്?&quot;
|-
|''സിസ്റ്റേർസ്''
|ബെല്ലെ അഡെർലി
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ദ ബെസ്റ്റ് ഇന്റൻഷനൻസ്&quot;
|-
|''ഡോ. ക്വിൻ, മെഡിസിൻ വുമൺ''
|ഷാർലറ്റ് കൂപ്പർ
| rowspan=&quot;2&quot; |2 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|1994–1997
|''ഗ്രേസ് അണ്ടർ ഫയർ''
|ലൂയിസ് ബർഡെറ്റ്
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1994
|''ഹഷ് ലിറ്റിൽ ബേബി''
|എഡി.
|ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|''ദ ഗിഫ്റ്റ്''
|ഈവി
|ടിവി ഷോർട്ട്
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1996
| ''ദ സീജ് അറ്റ് റൂബി റിഡ്ജ്''
|ഇർമ കോൾട്ടർ
|ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|''കോൾഡ് ലാസറസ്''
|മാർട്ടിന മാസ്ഡൺ
|മിനി സീരീസ് 3 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1997
|''ബ്രീച്ച് ഓഫ് ഫെയ്ത് : എ ഫാമിലി ഓഫ് കോപ്സ് 2''
|ഷെല്ലി ഫീൻ അമ്മായി
|ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|''ടച്ച്ഡ് ബൈ ആൻ ഏഞ്ചൽ''
|കരോളിൻ സെല്ലേഴ്സ്
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ആൻ ഏഞ്ചൽ ബൈ എനി അദർ നേം&quot;
|-
|''ഗെറ്റ് എ ക്ലൂ''
|ബെർത്ത് എറിക ക്രോ
| rowspan=&quot;4&quot; |ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|1998
|''ദ സ്റ്റെയർകേസ്''
|സഹോദരി മാർഗരറ്റ്
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2000
|''ബെസ്റ്റ് ആക്ട്രസ്''
|സ്വയം
|-
|''ഷെയറിംഗ് എ സീക്രട്ട്''
|നിനയുടെ അമ്മ
|-
|''സ്ട്രോംഗ് മെഡിസിൻ''
|അന്നാബെൽ ലീ സ്റ്റോവ്
|2 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|''ക്രിസ്റ്റി: റിട്ടേൺ ടു കട്ടർ ഗ്യാപ്പ്''
|ആലീസ് ഹെൻഡേഴ്സൺ
|ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|2001
|''ക്രിസ്റ്റി, ചോയിസസ് ഓഫോ ദ ഹാർട്ട്''
|ആലീസ് ഹെൻഡേഴ്സൺ
|2 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2002
|''ലിവംഗ് വിത് ദ ഡെഡ്''
|റെജീന വാൻ പ്രാഗ്
| rowspan=&quot;4&quot; |ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|''ഡാമേജ്ഡ് കെയർ''
|മേരി &quot;റോഡി&quot; റോഡ്സ്
|-
|2003
|''ആഫ്റ്റർമാത്''
|അമ്മ.
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2004
|''ഗ്രേസീസ് ചോയ്സ്''
|ലൂയേല ലോസൺ
|-
|''കിംഗ്ഡം ഹോസ്പിറ്റൽ'' 
|സാലി ഡ്രൂസ്
|13 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|2005
|''കോൾഡ് കേസ്''
|സെൽഡ അമതൂസിസി (2005) 
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;കമ്മിറ്റഡ്&quot;
|-
|2006
|''[[ഇ.ആർ (ടെലിവിഷൻ പരിപാടി)|ഇ. ആർ.]]''
|മിസിസ്. പൂളർ
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;നോ പ്ലേസ് ടു ഹൈഡ്&quot;
|-
|2007
|''മൊണ്ടാന സ്കൈ''
|ബെസ്
| rowspan=&quot;2&quot; |ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|2008
|''മേയർത്തോർപ്പ്''
|റോസ്കോയുടെ അമ്മ
|-
|2011–2013
|''എൻലൈറ്റൺഡ്''
|ഹെലൻ ജെല്ലിക്കോ
|16 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|2012
|''ഡെഡ് ടൈം സ്റ്റോറീസ്''
|ബാർൺസി
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ഗ്രേവ് സീക്രട്ട്സ്&quot;
|-
|2016
|''റേ ഡോനോവൻ''
|മോട്ടൽ ലേഡി
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ഫെഡറൽ ബൂബി ഇൻസ്പെക്ടർ&quot;
|-
|2016–2022
|''ചെസാപീക്ക് ഷോർസ്''
|നെൽ ഒബ്രിയാൻ
|43 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|2018
|''ക്രിസ്മസ് ലോസ്റ്റ് ആൻറ് ഫൌണ്ട്''
|മുത്തശ്ശി ഫ്രാൻസിസ്
|ടെലിവിഷൻ സിനിമ
|-
|2021
|''യംഗ് ഷെൽഡൺ''
|ഹോർടെൻസ്
|എപ്പിസോഡ്ഃ &quot;ദ ഗീസർ ബസ് ആന്റ് എ ന്യൂ മോഡൽ ഓഫ് എജ്യുക്കേഷൻ
|}

== പുരസ്കാരങ്ങളും നാമനിർദ്ദേശങ്ങളും ==

== പുസ്തകങ്ങൾ ==

* {{Cite book |last=Ladd |first=Diane |title=Spiraling Through the School of Life: A Mental, Physical, And Spiritual Discovery |url=https://archive.org/details/spiralingthrough0000ladd |date=2006 |publisher=Hay House Inc. |isbn=978-1-401-90719-8}}
* {{Cite book |last=Ladd |first=Diane |title=A Bad Afternoon for a Piece of Cake |url=https://archive.org/details/isbn_9780981792064 |date=2016 |publisher=Exxcell Press |isbn=978-0-981-79206-4}}
* {{Cite book |last=Dern |first=Laura |title=Honey, Baby, Mine: A Mother and Daughter Talk Life, Death, Love (and Banana Pudding) |url=https://archive.org/details/honeybabymine0000laur |last2=Ladd |first2=Diane |publisher=Grand Central Publishing |year=2023 |isbn=978-1-538-72037-0}}

== അവലംബം ==
{{Navboxes|list={{AARP Movies for Grownups Award for Best Supporting Actress}}
{{BAFTA Award for Best Supporting Actress 1968-1984}}
{{GoldenGlobeSupportingActressTV 1970-1989}}
{{IndependentSpiritBestSupportingFemale 1987-1999}}}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
{{Authority Control}}

* {{IMDb name|2663|Diane Ladd}}
* {{Rotten Tomatoes person|diane_ladd}}
* {{TCMDb name}}
* {{IBDB name|48718}}
* {{Iobdb name|41486}}
* Diane Laddൽപ്ലേബിൽ വോൾട്ട്
* [https://www.alicehyatt.com/cast-biographies/diane-ladd-belle ഡയാൻ ലാഡിന്റെ ജീവചരിത്രം] പരിഷ്കരിച്ചത് ഓഗസ്റ്റ് 10,2024
* {{Discogs artist|Diane Ladd}}
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ നാടകനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:2025-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1935-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>8wofrbxgue2qsfcnrabe2m28izfg2kr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗ്ലൈഫിസ് ഗംഗേറ്റിക്കസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>661478</id>
    <revision>
      <id>4616509</id>
      <parentid>4590735</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T13:33:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616509</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4413" sha1="3wf3ccss652t239dm5965stk2ew2g9i" xml:space="preserve">{{Taxobox
| color = pink
| name = ഗ്ലൈഫിസ് ഗംഗേറ്റിക്കസ് 
| status = CR
| status_system = iucn3.1
| image = Naturalis Biodiversity Center - RMNH.ART.45 - Carcharhinus gangeticus (Müller and Henle) - Kawahara Keiga - 1823 - 1829 - Siebold Collection - pencil drawing - water colour.jpeg
| image_width = 250px
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordate|Chordata]]
| classis = [[Actinopterygii]]
| ordo = [[Carcharhiniformes]]
| familia = [[Carcharhinidae]]
| genus = ഗ്ലൈഫിസ് ''[[Glyphis]]''
| species = '''''G. gangeticus'''''
| binomial = ''Glyphis gangeticus''
| binomial_authority = (J. P. Muller &amp; Henle, 1839)
}}
[[ഗംഗാനദി|ഗംഗയിലും]] ([[പത്മ നദി|പദ്മ]]) [[ബ്രഹ്മപുത്ര നദി|ബ്രഹ്മപുത്രയിലും]] കണ്ടുവരുന്ന [[വംശനാശം സംഭവിച്ച ജീവികൾ|വംശനാശം]] നേരിടുന്ന  ഒരിനം ശുദ്ധജല [[സ്രാവ്|സ്രാവാണ്]] '''ഗ്ലൈഫിസ് ഗംഗേറ്റിക്കസ്''' ('''''Glyphis gangeticus'''''). മുഴുവനായും നദികളിൽ കഴിയുന്ന ഇവ, കടലിൽ നിന്ന് ആറുകളിലേക്ക് കടക്കാൻ കഴിവുള്ളതും ഗംഗയിൽ കൂടുതൽ സാധാരണവുമായ [[ബുൾ ഷാർക്ക്|ബുൾ ഷാർക്കുമായി]] (Cacharchinus leucas) പലപ്പോഴും തെറ്റിദ്ധരിക്കപ്പെടാറുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Compagno1997&quot;&gt;{{Cite journal |last=Compagno |first=L. J. V. |year=1997 |title=Threatened fishes of the world: ''Glyphis gangeticus'' (Muller &amp; Henle, 1839) (Carcharnidae) |url=https://archive.org/details/sim_environmental-biology-of-fishes_1997-08_49_4/page/400 |journal=Environmental Biology of Fishes |volume=49 |issue=4 |page=400 |bibcode=1997EnvBF..49..400C |doi=10.1023/a:1007358922066 |s2cid=35379347}}&lt;/ref&gt; ഇവ വളരെ അപൂർവമായതുകൊണ്ട് ഇവയെ പറ്റി വളരെ കാര്യങ്ങൾ ഇനിയും മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്.

==മെയ്യാകൃതിയും വലുപ്പവും==
പിറക്കുമ്പോൾ 56 മുതൽ 61 സെൻ്റിമീറ്റർ വരെ നീളമുള്ള (22 മുതൽ 24 ഇഞ്ച് വരെ) ഇവ, ശരാശരി 178 സെൻ്റിമീറ്റർ (70 ഇഞ്ച്) വരെ, കൂടിയത് 204 സെൻ്റിമീറ്റർ (80 ഇഞ്ച്) വരെ നീളം വയ്ക്കാറുണ്ട്.
ഇവയ്ക്ക് മുള്ളുകളില്ലാത്ത രണ്ട്  മേൽചിറകുകളും ഒരു ഗുദച്ചിറകും ഉണ്ട്. ഇവയുടെ കണ്ണുകൾ ഗംഗയിലെ കലങ്ങിയ വെള്ളത്തിനോട് അനുരൂപപ്പെട്ട് വളരെ ചെറുതാണ്. ഇവയ്ക്ക് 32-37 വരെ മേൽ വരിപ്പല്ലുകളും 31-34 വരെ കീഴവരിപ്പല്ലുകളുമാണ് ഉളളത്.

==കാണപ്പെടുന്ന ഇടങ്ങൾ==
[[File:Range map Ganges shark.png|Range_map_Ganges_shark|thumb|കാണപ്പെടുന്ന ഇടങ്ങൾ]]
പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്ന പോലെ ഗംഗയിലും കൂടാതെ ഹൂഗ്ലി, ബ്രഹ്മപുത്ര, [[മഹാനദി]] എന്നീ ആറുകളിലും ഇവയെ കാണാം. നദികളുടെ മധ്യ ഭാഗത്തും കടലിനോട് ചേരുന്ന ഭാഗത്തും ആണിവ കണ്ടുവരുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Glyphis gangeticus |publisher=Carnivora forum |url=http://carnivoraforum.com/topic/9333335/1 |access-date=6 December 2012 |archive-date=2013-06-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130616195349/http://carnivoraforum.com/topic/9333335/1 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>3wf3ccss652t239dm5965stk2ew2g9i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം</title>
    <ns>1</ns>
    <id>664497</id>
    <revision>
      <id>4616535</id>
      <parentid>4616400</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:34:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-26219-26</username>
        <id>217136</id>
      </contributor>
      <origin>4616535</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="51285" sha1="6uvtkw0hbliwcsgqqcx5gk84bfhrueh" xml:space="preserve">== എഴംകുളം ദേവി ക്ഷേത്രവും ആയിട്ടുള്ള ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ  ==


[[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-14030-11|&amp;#126;2026-14030-11]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-14030-11|talk]]) 18:30, 4 മാർച്ച് 2026 (UTC)

:എവിടെ ? [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 18:31, 4 മാർച്ച് 2026 (UTC)

== [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ ==
 ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. 

വിഷയം: ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം - ലേഖനത്തിലെ ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്തതിനെതിരെയും ചരിത്രവസ്തുതകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനെതിരെയും പരാതി.

ബഹുമാനപ്പെട്ട കാര്യനിർവാഹകർ ശ്രദ്ധിക്കുവാൻ,

ഈ ലേഖനത്തിൽ 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്.

ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു:

അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം.

ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു:

തെളിവ് 1: &lt;nowiki&gt;https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg&lt;/nowiki&gt;

തെളിവ് 2: &lt;nowiki&gt;https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg&lt;/nowiki&gt;

പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു.

വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-14078-04|&amp;#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-14078-04|talk]]) 00:14, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC)

== [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ==
 ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. 

[ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു.

ഈ ലേഖനത്തിൽ 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്.

ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു:

അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം.

ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു:

തെളിവ് 1: &lt;nowiki&gt;https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg&lt;/nowiki&gt;

തെളിവ് 2: &lt;nowiki&gt;https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg&lt;/nowiki&gt;

പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു.

വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-14078-04|&amp;#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-14078-04|talk]]) 00:16, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC)

== 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം==
 വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്. 

വിഷയം: ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം - ലേഖനത്തിലെ ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്തതിനെതിരെയും ചരിത്രവസ്തുതകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനെതിരെയും പരാതി.

ബഹുമാനപ്പെട്ട കാര്യനിർവാഹകർ ശ്രദ്ധിക്കുവാൻ,

[ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു.

ഈ ലേഖനത്തിൽ

ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു:

അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം.

ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു:

തെളിവ് 1: &lt;nowiki&gt;https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg&lt;/nowiki&gt;

തെളിവ് 2: &lt;nowiki&gt;https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg&lt;/nowiki&gt;

പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു.

വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-14078-04|&amp;#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-14078-04|talk]]) 00:38, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC)

:https://w.wiki/JBFP ഈ ചിത്രം ലഭ്യമല്ല. [[:File:ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ തറവാടും.jpg]] ഈ ചിത്രം പോര. അമ്പലക്കമ്മറ്റി പുറത്തിറക്കിയ ഒരു പാട്ട് തെളിവായി സ്വീകരിക്കാൻ പറ്റില്ല. Tertiary evidence വേണം. ചരിത്രരേഖകൾ, ഗവേഷണപ്രബന്ധങ്ങൾ മുതലായവ. അല്ലാത്തപക്ഷം ചേർക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 05:29, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC)
::ചിത്രം ലഭ്യം അല്ലെന്ന് പറയണത് ഓക്കെ. വേറെ ഒരു തെളിവ് നൽകിട്ടുണ്ടല്ലോ അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണം. ഇത് രാജഭരണ കാലം തൊട്ടേ ഉള്ളതാണ്. ഇതിന്റെ മൂല്യം ഇപ്പോൾ വളരെ വലുതാണ്. അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണം എന്ന് പറയുന്ന സാദനം ഒന്നും വെറുതെ കിട്ടുന്നത് അല്ല. ഇത് ഭഗവതിയുടെ പണം മൂലകുടുംബമായ അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറവാടിന് കൊടുക്കുന്നതാണ്.
::ഞാൻ ആദ്യം അവലംബനം ചേർത്തത് ആണ്. അതിൽ ആദ്യതെതും രണ്ടാമത്തേതും വീഡിയോടെ അകത്ത് വളമ്പുംവില്ലും എന്ന ഉപകരണം കാണാൻ കഴിയുന്നതാണ്. അത് പുരാതന കാലത്ത് എഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറാവിടിനും തമ്മിൽ ഉള്ള ബന്ധം കാണിക്കുന്ന ഒരു ARCHEOLOGICAL EVIDENCE  ആണ്. ഇത് പുരാതന കാലം മുതൾക്കുള്ള സാദനം ആണ്. ആ വാളമ്പും വില്ലിനും ചിലങ്ക പോലുള്ള ഒരു സാധനം കൂടി ഉണ്ട് അവ ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്നത് BRONZE  എന്ന മെറ്റൽ ഉപയോഗിച്ചാണ് നിർമിച്ചിരിക്കുന്നത്... കൂടാതെ ഇത് ഉപയോഗിച്ച് വന്നിരുന്നത് പുരാതന കാലത്തുള്ള തൂക്ക സമയത്താണ്.. അമ്പലത്തിനാൽ വലിയപണിക്കർ ആയ കാരണവർ തൂക്കാശാൻ തറവാട്ടിൽ വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി വാളമ്പും വില്ലും സ്വീകരിക്കും. തൂക്കം കഴിഞ്ഞ് തിരിച്ചു തറവാട്ടിൽ കൊണ്ട് വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി അവ തിരികെ ഏല്പിക്കുന്നതാണ്. ഈ വാളമ്പും വില്ലും വീഡിയോ രൂപത്തിൽ ഉള്ള ഒരു strong evidence ആയി ആ വിഡിയോ അവലംമ്പ [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-14030-11|&amp;#126;2026-14030-11]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-14030-11|talk]]) 15:30, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC)
:::Primary evidence : ഏഴംകുളം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാർ, ഭാരവാഹികൾ, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്ടുകാർ
:::Secondary Evidence: ഇവരുമായി ബന്ധമുള്ളവർ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന രേഖകൾ
:::Teritary evidence: ഇവരുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ലാവർ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന രേഖകൾ
:::ഇതിൽ Teritary evidence ആണ് വിക്കിപീഡിയ സ്വീകരിക്കുക. മറ്റെല്ലാം supporting evidence ആയി കണക്കാക്കും.
:::രേഖകൾ വേണം : ക്ഷേത്രത്തെപ്പറ്റി മറ്റുള്ളവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച വിവരങ്ങൾ, പുസ്തകങ്ങൾ, വെബ് ലിങ്കുകൾ എന്നിവ.
:::ചിത്രങ്ങൾ വേണം. : ഏഴംകുളം ക്ഷേത്രം, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്, അകത്ത് വളമ്പുംവില്ലും എന്ന ഉപകരണം, അമ്പലത്തിനാൽ വലിയപണിക്കർ ആയ കാരണവർ തൂക്കാശാൻ തറവാട്ടിൽ വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി വാളമ്പും വില്ലും സ്വീകരിക്കുന്ന ചിത്രം, തിരിച്ചു തറവാട്ടിൽ കൊണ്ട് വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി അവ തിരികെ ഏല്പിക്കുന്ന ചിത്രം ഇതെല്ലാം വേണം. ഇതെല്ലാം തറവാട്ടുകാരോ ഏഴംകുലം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാരോ അല്ലാത്തവർ എടുത്തത് വേണം.
:::ARCHEOLOGICAL EVIDENCE: കാലപ്പഴക്കം നിർണ്ണയിച്ച ഗവണ്മെന്റ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച രേഖ വേണം.
:::രാജഭരണ കാലം തൊട്ടേ ഉള്ളത് : തെളിവ് വേണം. രാജാവിന്റെ കല്പനയുടെ പകർപ്പോ അല്ലെങ്കിൽ രാജഭരണകാലത്ത് അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണത്തെപ്പറ്റി മറ്റാരെങ്കിലും പ്രസിദ്ധീകരിച്ച രേഖയോ മറ്റോ വേണം.
:::സർവ്വോപരി ഏഴംകുളം ക്ഷേത്രത്തെപ്പറ്റി ലഭ്യമായ ചരിത്ര രേഖകൾ, പഴക്കം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകൾ. ഉത്സവത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ മുതലായവ വേണം.
:::ഏഴംകുളം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാർ, ഭാരവാഹികൾ, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്ടുകാർ എന്നിവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച യൂട്യൂബ് വീഡിയോ തീർച്ചയായും തെളിവായി സ്വീകരിക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. ഇത് വിക്കിപീഡിയയിലെ നയമാണ്.
:::ഇത്തരത്തിലുള്ള തെളിവുകൾ കിട്ടുമോ എന്നുനോക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 17:16, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC)
::::1: ഹേയ് മിസ്റ്റർ വിവരക്കേട് പറയാതാടോ.... വിക്കിപീഡിയയിൽ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന കോൺടെന്റ് നെ സാധുക്കരിക്കുന്ന തെളിവുകൾ ആണ് വേണ്ടത്... അതിനുള്ളത് അവലംബനത്തിൽ വീഡിയോ ലിങ്ക് ചേർത്തിട്ടുള്ളതാണ്.. ആ വീഡിയോ യൂട്യൂബ് എന്ന platformil വന്നതുകൊണ്ട് അതിനെയോ അതിന്റെ യാഥാർഥ്യത്തെയോ തിരസ്കരിക്കാൻ കഴിയുന്നതല്ല.... [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-14903-54|&amp;#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-14903-54|talk]]) 18:14, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC)
::::2: വാളമ്പും വില്ലും : ഇതിനെ പറ്റി താങ്കൾ പരാമർശിച്ചത് വളരെ ബുദ്ധിമോഷവും അതിലേറെ വിഡ്ഢിത്തരവും ആണ്. പുരാതന കാലത്ത് നടന്ന ആചാര അനുഷ്ട്ടാനങ്ങളുടെ ചിത്രം എപ്രകാരം ലഭിക്കണം താങ്കൾ ഒന്ന് പറയുക?. അതിനുള്ള ഉത്തമ ഉദാഹരണം ആണ് യൂട്യൂബ് എന്ന platformil നൽകിട്ടുള്ള വീഡിയോ. യൂട്യൂബ് എന്ന platformil ആയത് കൊണ്ട് ആ യാഥാർഥ്യത്തെ ആർക്കും തന്നെ തിരസ്കരിക്കാൻ സാധിക്കുകയില്ല. ഞാൻ മുമ്പ് സൂചിപ്പിച്ചത് പോലെ ആ വീഡിയോയിൽ നമ്മക്ക് കാണാൻ സാദിക്കും.. അതിലൂടെ അതിന്റെ പഴക്കം മനസിലാക്കാൻ സാദിക്കും ആ വളമ്പും വില്ലിന്റെയും ചിലങ്ക ഉണ്ടാക്കിരിക്കുന്നത് BRONZE  എന്ന മെറ്റൽ ഉപയോഗിച്ചോകൊണ്ട് ആണ്. നമ്മുടെ നേത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് വാളമ്പും വില്ലും എന്ന യാഥാർഥ്യത്തെ യൂട്യൂബ് എന്ന platformil വന്നത് കൊണ്ട് അവയെ തിരസ്കരിക്കാൻ ആവില്ല.........! [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-14903-54|&amp;#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-14903-54|talk]]) 18:25, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC)
::::3: രാജഭരണ കാലത്തുള്ള രാജാവിന്റെ വിളംബരം : 
::::രാജഭരണ കാലത്തുള്ള രാജാവിന്റെ വിളംബരം ഉണ്ടാക്കി തരാൻ വേണ്ടി ഇത് രാജാവിന്റെ അധീനതയിൽ ഉള്ള ക്ഷേത്രമോ രാജാവിന്റെ പരദേവത ക്ഷേത്രമോ അല്ല. ഇത് അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർമാരുടെ പരദേവത ക്ഷേത്രം ആണ്. അതിനാൽ ആ രാജഭരണ കാലത്തെ ആണ് ഞാൻ ഇവിടെ സൂചിപ്പിച്ചത്. അല്ലാണ്ട് രായാവിന്റെ വിളംബരം ഉണ്ടാക്കി തരണം എന്ന് പറഞ്ഞാൽ  [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-14903-54|&amp;#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-14903-54|talk]]) 18:34, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC)

== EZHAMKULAM DEVI TEMPLE==
 AAYI BENTHAPETTU EZHAMKULAM DEVI TEMPLE COMMITTE PURATHU VITTA SONG EZHAMKULAM DEVI TEMPLEUM AMBALATHINAL PANICKER THARAVADUM AYITULLA NOTE [AMBALA COMITTE]  

marathe thirumumpil | മാറാതെ തിരുമുമ്പിൽ | devotional song [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-14078-04|&amp;#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-14078-04|talk]]) 01:08, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC)

== ഈ ഗാനം ഞാൻ കണ്ടിട്ടുള്ളതാണ്..==
 എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്ര കമ്മിറ്റി പുറത്ത് വിട്ട ഗാനം ആണ്. ഇത് എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറവാടും ആയിട്ടുള്ള ചരിത്രം വെച്ച് ഉണ്ടാക്കിട്ടുള്ള ഒരു ഗാനം ആണ്. വെറുതെ ഒന്നും ഒരു ക്ഷേത്രവും അവരുടെ ഒഫീഷ്യൽ ഗാനമായി പുറത്ത് വിടുകയില്ല. അതിനാൽ ഇത് തന്നെ ആണ് ഏറ്റവും വലിയ വിലയെറിയ തെളിവ്. പുരാതന കാലത്ത് എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്രം പണിഞ്ഞത് അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർമാരാണ്. ==

ഈ ഗാനം ഞാൻ കണ്ടിട്ടുള്ളതാണ്.. എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്ര കമ്മിറ്റി പുറത്ത് വിട്ട ഗാനം ആണ്. ഇത് എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറവാടും ആയിട്ടുള്ള ചരിത്രം വെച്ച് ഉണ്ടാക്കിട്ടുള്ള ഒരു ഗാനം ആണ്. വെറുതെ ഒന്നും ഒരു ക്ഷേത്രവും അവരുടെ ഒഫീഷ്യൽ ഗാനമായി പുറത്ത് വിടുകയില്ല. അതിനാൽ ഇത് തന്നെ ആണ് ഏറ്റവും വലിയ വിലയെറിയ തെളിവ്. പുരാതന കാലത്ത് എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്രം പണിഞ്ഞത് അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർമാരാണ്. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-14903-54|&amp;#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-14903-54|talk]]) 17:59, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC)

== FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION ==
 To: The Wikipedia Administrators' Noticeboard / Meta-Wiki Stewards Subject: Formal Complaint against Administrator Ranjithsiji (User:Ranjithsiji) for Abuse of Power and Promotion of Misinformation on the &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot; Page.  Dear Stewards/Administrators,  I am writing to formally report a serious case of administrative misconduct by Ranjithsiji on the Malayalam Wikipedia article &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot;.   Statement of Grievance: The administrator, Ranjithsiji, has been using his administrative tools to suppress the authentic history of the Ezhamkulam Devi Temple. He has deliberately modified the article to favor a false narrative, allegedly to support certain local groups involved in financial exploitation and public deception.   Despite providing multiple pieces of historical and official evidence proving the centuries-old custodianship of the Ambalathinal Family (Ambalathinal Tharavadu), the administrator has: 1. Manipulated Content: Replaced verified historical facts with fabricated stories. 2. Abused Protection Tools: Locked (Protected) the page to prevent any factual corrections by the public, thereby shielding misinformation. 3. Ignored Official Records: Disregarded official temple management records and video evidence that validate the Ambalathinal family’s rights.  Supporting Evidence (6 Points):  * Evidence 1 (Image): https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg * Evidence 2 (Image): https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg * Evidence 3 (Documentary Video): http://www.youtube.com/watch?v=r3BlxrMuENw – Confirms at [00:05:54] that the ritual weapons for the temple's 'Thookam' ceremony are stored in the family’s ancestral home. * Evidence 4 (Ceremonial Rights Video): https://youtube.com/shorts/82X84d0DHTI – Confirms family rights at [00:01:14]. * Evidence 5 (OFFICIAL RECORD): http://www.youtube.com/watch?v=8aGpQ1H8Iug – This song was officially released by the Ezhamkulam Devi Temple Management Committee. The lyrics at [00:01:49] and [00:02:44] explicitly recognize the divine and historical connection between the temple and the Ambalathinal family. * Evidence 6 (Historical Video): http://www.youtube.com/watch?v=F6cdJkALjgw  Requested Action: I request an immediate investigation into the actions of Administrator Ranjithsiji. His involvement with groups attempting to monetize false history is a violation of Wikipedia’s core principles of Neutral Point of View (NPOV) and Verifiability. I urge the community to: 1. Remove the biased protection (lock) on the &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot; page. 2. Restore the factual history of the Ambalathinal family based on the provided official records. 3. Review the administrative status of Ranjithsiji for the misuse of power.  Sincerely,  [Your Name/Username] ==

FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION

To: The Wikipedia Administrators' Noticeboard / Meta-Wiki Stewards

Subject: Formal Complaint against Administrator Ranjithsiji (User:Ranjithsiji) for Abuse of Power and Promotion of Misinformation on the &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot; Page.

Dear Stewards/Administrators,

I am writing to formally report a serious case of administrative misconduct by Ranjithsiji on the Malayalam Wikipedia article &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot;. 

Statement of Grievance:

The administrator, Ranjithsiji, has been using his administrative tools to suppress the authentic history of the Ezhamkulam Devi Temple. He has deliberately modified the article to favor a false narrative, allegedly to support certain local groups involved in financial exploitation and public deception. 

Despite providing multiple pieces of historical and official evidence proving the centuries-old custodianship of the Ambalathinal Family (Ambalathinal Tharavadu), the administrator has:

1. Manipulated Content: Replaced verified historical facts with fabricated stories.

2. Abused Protection Tools: Locked (Protected) the page to prevent any factual corrections by the public, thereby shielding misinformation.

3. Ignored Official Records: Disregarded official temple management records and video evidence that validate the Ambalathinal family’s rights.

Supporting Evidence (6 Points):

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 1 (Image): &lt;nowiki&gt;https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg&lt;/nowiki&gt;

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 2 (Image): &lt;nowiki&gt;https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg&lt;/nowiki&gt;

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 3 (Documentary Video): &lt;nowiki&gt;http://www.youtube.com/watch?v=r3BlxrMuENw&lt;/nowiki&gt; – Confirms at [00:05:54] that the ritual weapons for the temple's 'Thookam' ceremony are stored in the family’s ancestral home.

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 4 (Ceremonial Rights Video): &lt;nowiki&gt;https://youtube.com/shorts/82X84d0DHTI&lt;/nowiki&gt; – Confirms family rights at [00:01:14].

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 5 (OFFICIAL RECORD): &lt;nowiki&gt;http://www.youtube.com/watch?v=8aGpQ1H8Iug&lt;/nowiki&gt; – This song was officially released by the Ezhamkulam Devi Temple Management Committee. The lyrics at [00:01:49] and [00:02:44] explicitly recognize the divine and historical connection between the temple and the Ambalathinal family.

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 6 (Historical Video): &lt;nowiki&gt;http://www.youtube.com/watch?v=F6cdJkALjgw&lt;/nowiki&gt;

Requested Action:

I request an immediate investigation into the actions of Administrator Ranjithsiji. His involvement with groups attempting to monetize false history is a violation of Wikipedia’s core principles of Neutral Point of View (NPOV) and Verifiability. I urge the community to:

1. Remove the biased protection (lock) on the &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot; page.

2. Restore the factual history of the Ambalathinal family based on the provided official records.

3. Review the administrative status of Ranjithsiji for the misuse of power.

Sincerely,

[Your Name/Username] [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-19949-79|&amp;#126;2026-19949-79]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-19949-79|talk]]) 10:50, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

:ഈ താളിൽ നടക്കുന്ന വ്യാപകമായ നശീകരണപ്രവർത്തനങ്ങൾ (ലേഖനത്തിന്റെ പൊതുവായ ലേയൗട്ട് നശിപ്പിക്കുക, തെളിവില്ലാത്ത വിവരങ്ങൾ എഴുതുക, തിരുത്തൽ യുദ്ധം നടത്തുക, അവലംബങ്ങൾ ചേർക്കാതിരിക്കുക, പരസ്യപരമായ വീഡിയോ ലിങ്കുകൾ ചേർക്കുക മുതലായ പ്രവർത്തനങ്ങൾ)  തുടർച്ചയായയി ചെയ്യുകയും ലേഖനം നന്നാക്കാനുള്ള തുടർച്ചയായ ശ്രമങ്ങളെ തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നതുകൊണ്ട് ഈ ലേഖനം അംഗത്വമെടുത്തവർക്ക് മാത്രം തിരുത്താവുന്നരീതിയിൽ പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇത് ലേഖനത്തിനെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിന്റെ ഭാഗമായായണ്. കൂടാതെ ഈ സംവാദത്താളിൽ ആവശ്യപ്പെട്ട വിവിധ തെളിവുകൾ സംവാദമടക്കം ചില താത്കാലിക അക്കൗണ്ടുകൾ മായ്ച്ചുകളഞ്ഞതും കൂടി കണക്കിലെടുത്ത് ലേഖനം സംരക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു. തത്കാലം ഈ ലേഖനം തിരുത്തുന്നതിന് ഒരു അക്കൗണ്ട് എടുക്കുക. നശീകരണം നടത്താതിരിക്കുക. ചേർക്കുന്ന വിവരങ്ങൾക്ക് മതിയായ തെളിവുകൾ നൽകുക എന്നിവ ചെയ്ത് ലേഖനം നന്നാക്കാവുന്നതാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 12:41, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

== FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION  To: The Wikipedia Administrators' Noticeboard / Meta-Wiki Stewards Subject: Formal Complaint against Administrator Ranjithsiji (User:Ranjithsiji) for Abuse of Power and Promotion of Misinformation on the &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot; Page.  Dear Stewards/Administrators,  I am writing to formally report a serious case of administrative misconduct by Ranjithsiji on the Malayalam Wikipedia article &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot;.   Statement of Grievance: The administrator, Ranjithsiji, has been using his administrative tools to suppress the authentic history of the Ezhamkulam Devi Temple. He has deliberately modified the article to favor a false narrative, allegedly to support certain local groups involved in financial exploitation and public deception.   Despite providing multiple pieces of historical and official evidence proving the centuries-old custodianship of the Ambalathinal Family (Ambalathinal Tharavadu), the administrator has: 1. Manipulated Content: Replaced verified historical facts with fabricated stories. 2. Abused Protection Tools: Locked (Protected) the page to prevent any factual corrections by the public, thereby shielding misinformation. 3. Ignored Official Records: Disregarded official temple management records and video evidence that validate the Ambalathinal family’s rights.  Supporting Evidence (6 Points):  * Evidence 1 (Image): https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg * Evidence 2 (Image): https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg * Evidence 3 (Documentary Video): http://www.youtube.com/watch?v=r3BlxrMuENw – Confirms at [00:05:54] that the ritual weapons for the temple's 'Thookam' ceremony are stored in the family’s ancestral home. * Evidence 4 (Ceremonial Rights Video): https://youtube.com/shorts/82X84d0DHTI – Confirms family rights at [00:01:14]. * Evidence 5 (OFFICIAL RECORD): http://www.youtube.com/watch?v=8aGpQ1H8Iug – This song was officially released by the Ezhamkulam Devi Temple Management Committee. The lyrics at [00:01:49] and [00:02:44] explicitly recognize the divine and historical connection between the temple and the Ambalathinal family. * Evidence 6 (Historical Video): http://www.youtube.com/watch?v=F6cdJkALjgw  Requested Action: I request an immediate investigation into the actions of Administrator Ranjithsiji. His involvement with groups attempting to monetize false history is a violation of Wikipedia’s core principles of Neutral Point of View (NPOV) and Verifiability. I urge the community to: 1. Remove the biased protection (lock) on the &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot; page. 2. Restore the factual history of the Ambalathinal family based on the provided official records. 3. Review the administrative status of Ranjithsiji for the misuse of power.  Sincerely,  [aju] ==

FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION

To: The Wikipedia Administrators' Noticeboard / Meta-Wiki Stewards

Subject: Formal Complaint against Administrator Ranjithsiji (User:Ranjithsiji) for Abuse of Power and Promotion of Misinformation on the &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot; Page.

Dear Stewards/Administrators,

I am writing to formally report a serious case of administrative misconduct by Ranjithsiji on the Malayalam Wikipedia article &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot;. 

Statement of Grievance:

The administrator, Ranjithsiji, has been using his administrative tools to suppress the authentic history of the Ezhamkulam Devi Temple. He has deliberately modified the article to favor a false narrative, allegedly to support certain local groups involved in financial exploitation and public deception. 

Despite providing multiple pieces of historical and official evidence proving the centuries-old custodianship of the Ambalathinal Family (Ambalathinal Tharavadu), the administrator has:

1. Manipulated Content: Replaced verified historical facts with fabricated stories.

2. Abused Protection Tools: Locked (Protected) the page to prevent any factual corrections by the public, thereby shielding misinformation.

3. Ignored Official Records: Disregarded official temple management records and video evidence that validate the Ambalathinal family’s rights.

Supporting Evidence (6 Points):

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 1 (Image): &lt;nowiki&gt;https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg&lt;/nowiki&gt;

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 2 (Image): &lt;nowiki&gt;https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg&lt;/nowiki&gt;

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 3 (Documentary Video): &lt;nowiki&gt;http://www.youtube.com/watch?v=r3BlxrMuENw&lt;/nowiki&gt; – Confirms at [00:05:54] that the ritual weapons for the temple's 'Thookam' ceremony are stored in the family’s ancestral home.

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 4 (Ceremonial Rights Video): &lt;nowiki&gt;https://youtube.com/shorts/82X84d0DHTI&lt;/nowiki&gt; – Confirms family rights at [00:01:14].

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 5 (OFFICIAL RECORD): &lt;nowiki&gt;http://www.youtube.com/watch?v=8aGpQ1H8Iug&lt;/nowiki&gt; – This song was officially released by the Ezhamkulam Devi Temple Management Committee. The lyrics at [00:01:49] and [00:02:44] explicitly recognize the divine and historical connection between the temple and the Ambalathinal family.

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Evidence 6 (Historical Video): &lt;nowiki&gt;http://www.youtube.com/watch?v=F6cdJkALjgw&lt;/nowiki&gt;

Requested Action:

I request an immediate investigation into the actions of Administrator Ranjithsiji. His involvement with groups attempting to monetize false history is a violation of Wikipedia’s core principles of Neutral Point of View (NPOV) and Verifiability. I urge the community to:

1. Remove the biased protection (lock) on the &quot;Ezhamkulam Devi Temple&quot; page.

2. Restore the factual history of the Ambalathinal family based on the provided official records.

3. Review the administrative status of Ranjithsiji for the misuse of power.

Sincerely,

[Aju] [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&amp;#126;2026-20072-26|&amp;#126;2026-20072-26]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&amp;#126;2026-20072-26|talk]]) 13:33, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>6uvtkw0hbliwcsgqqcx5gk84bfhrueh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചെറിയ രാജഹംസം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>664733</id>
    <revision>
      <id>4616537</id>
      <parentid>4614700</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:43:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616537</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18632" sha1="232twg0qjo344vikgkv95j41nt72a9s" xml:space="preserve">
{{Speciesbox
| image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg
| image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India
| status = NT
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = &lt;ref name=iucn&gt;{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}&lt;/ref&gt;
| status2 = CITES_A2
| status2_system = CITES
| status2_ref = &lt;ref name=iucn/&gt;
| genus = Phoeniconaias
| species = minor
| authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798)
| range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png
| range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&amp;nbsp;native range}}
| synonyms = {{Species list
|''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798&lt;ref&gt;{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}&lt;/ref&gt;
|''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869&lt;ref&gt;{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}&lt;/ref&gt;}}
}}

സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').&lt;ref name=&quot;Manakadan2020&quot;&gt;{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 &amp; 3 |pages=1–79}}&lt;/ref&gt; ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്.

== വിവരണം ==
[[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]]
ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഫ്ലമിംഗോകളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനം. ഈ ഇനത്തിന് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}&lt;/ref&gt; 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Seaworld&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &amp;#124; San Diego Zoo Animals &amp; Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.&lt;ref name=&quot;Seaworld&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}&lt;/ref&gt;

 ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. ഈ സ്പീഷീസിനും ഗ്രേറ്റർ ഫ്ലാമിംഗോയ്ക്കും ഇടയിലെ പ്രധാന വ്യത്യാസം ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പാണ്. രണ്ട് പക്ഷികളും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് തിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്, കാരണം ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടും.

ഓസ്ട്രേലിയയിലെ പ്ലിയോസീനിൽ നിന്നുള്ള അതേ ജനുസ്സിലെ വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ഇനം ഇതിലും ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;M63&quot;&gt;{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}&lt;/ref&gt;

== പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം ==
 ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽ പരം അംഗസംഖ്യയുള്ള ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. ഇത് പ്രധാനമായും ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന  ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ഭക്ഷിക്കുന്നു. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ ഫ്ലമിംഗോ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ പക്ഷികൾക്ക് പിങ്ക് നിറം നൽകുന്ന ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ  അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.അവരുടെ  നീളമുള്ള കൊക്ക്, ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ ഫിൽറ്റർ ചെയ്യുന്നതിന്  പ്രത്യേകമായി അനുയോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെച്ചോകോക്കസ് എലോങ്കറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മിനൂട്ടം, ''ഓസിലേറ്റോറിയ'' എസ്പി എന്നിവയാണ് മറ്റ് ആൽഗകൾ. ഒപ്പം ''ലിംഗ്ബിയ'' എസ്പി. &lt;ref name=&quot;ADW&quot;&gt;{{Cite web|url=https://animaldiversity.org/accounts/Phoeniconaias_minor/|title=Phoeniconaias minor (Lesser flamingo)|website=[[Animal Diversity Web]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;BOW&quot;&gt;{{Cite journal |last=Del Hoyo |first=Josep |last2=Boesman |first2=Peter F. D. |last3=Garcia |first3=Ernest |last4=Kirwan |first4=Guy M. |date=2020 |title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor), version 1.0 |url=https://birdsoftheworld.org/bow/species/lesfla1/cur/introduction |journal=Birds of the World}}&lt;/ref&gt; 

=== ഇരപിടിയൻമാർ ===
മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}&lt;/ref&gt;. 

=== പ്രജനനം ===
{{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള  നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=&quot;ABB&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds &amp; Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}&lt;/ref&gt;

തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ  മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}&lt;/ref&gt;

എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം.

==ഭീഷണികൾ==
രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;Save&quot;&gt;{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}&lt;/ref&gt;


കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}&lt;/ref&gt;

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==

* [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം
* ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) '']
* ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്.
* സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്]
{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>232twg0qjo344vikgkv95j41nt72a9s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vishkailas</title>
    <ns>3</ns>
    <id>664872</id>
    <revision>
      <id>4616505</id>
      <parentid>4616418</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:35:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vishkailas</username>
        <id>214655</id>
      </contributor>
      <comment>/* മുട്ട */ മറുപടി</comment>
      <origin>4616505</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11693" sha1="4m35i6iudg79pzsvmhddyb7xpk793am" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Vishkailas | Vishkailas | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 19:30, 28 ഫെബ്രുവരി 2026 (UTC)

== ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം ==

[[ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] എന്ന ലേഖനം തിരുത്തുന്നതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനത്തിൽ ചേർത്തിരിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾക്ക് വ്യക്തമായ അവലംബം ആവശ്യമാണ്. കൂടാതെ വിക്കിപീഡിയ വിജ്ഞാനകോശമാണ്. ക്ഷേത്രത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ലേഖനമല്ല. അതുകൊണ്ട് കുറിച്ചുകൂടി ജാഗ്രതയോടെ വിവരങ്ങൾ ചേർക്കുക.  [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 12:48, 2 മാർച്ച് 2026 (UTC)

ഒന്നിനെയും ഇതുവരെ പുകഴ്ത്തി എഴുതിയിട്ടില്ല. ഇത് പ്രസിദ്ധമായ ക്ഷേത്രം ആയത് കൊണ്ട് വിവരങ്ങൾ നിഷ്പക്ഷമായി ചേർത്തു എന്ന്‌ മാത്രം. അതിൽ തെറ്റില്ല. തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ ഉണ്ടായാൽ അത് ഒഴിവാക്കിയാൽ മതിയല്ലോ?  [[ഉപയോക്താവ്:Vishkailas|Vishkailas]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vishkailas|സംവാദം]]) 23:41, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

== ആറ്റുകാൽ  ==

ഈ ആറ്റുകാൽ ഒരു ദ്രാവിഡ അവർണ്ണ ക്ഷേത്രം ആയിരുന്നു. പൊങ്കാല, മാതൃ ദൈവ ആരാധന, ഭദ്രകാളി, കൊറ്റവൈ, കണ്ണകി അഥവാ കന്യാവ്  എന്നിവ ദ്രാവിഡ മാതൃ യുദ്ധ ദൈവങ്ങൾ ആയിരുന്നു. ഇതെല്ലാം മറച്ചു വച്ചു ഈ ക്ഷേത്രത്തെ ഒരു ബ്രാഹ്മണ, വൈദീക ആരാധനാലയം ആക്കി മാറ്റാൻ ചില ശ്രമങ്ങൾ നടന്നത് എന്റെ ശ്രദ്ധയിൽ പെടുകയും, ഇത് പൊളിക്കാൻ ഞാൻ ആ അമ്പലത്തിൽ നടക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ കൃത്യമായി പഠിച്ച ശേഷം ഉൾപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ലക്ഷ്മി രാജീവ് ഒക്കെ രചിച്ച പുസ്തകവും ഇക്കാര്യത്തിൽ കൃത്യമാണ്. ആറ്റുകാൽ സാധാരണക്കാരായ പെണ്ണുങ്ങളുടെ അമ്പലം ആണ്. ആറ്റുകാൽ അമ്മച്ചി ദ്രാവിടത്തിയാണ്. പദ്മനാഭ ക്ഷേത്രം പോലെ യാതൊരു ബ്രാഹ്മണിക പിൻബലവും ഇതിനില്ല.  [[ഉപയോക്താവ്:Vishkailas|Vishkailas]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vishkailas|സംവാദം]]) 23:54, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

== മുട്ട ==

ലേഖനങ്ങളിൽ വിജ്ഞാനപ്രദമല്ലാത്ത വിവരങ്ങൾ ചേർക്കുന്നത് തടയുന്നതിനു കാരമാകും. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 04:05, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

:മുട്ട വെജ് ആണോ നോൺ വെജ് ആണോ എന്നത് ഒരു വിവാദ വിഷയം ആണ്. അപ്പോൾ എഗ്ഗിറ്റേറിയൻ എന്ന വാക്കിനെ പറ്റിയുള്ള വിവരം കൊടുക്കേണ്ടതല്ലേ?  [[ഉപയോക്താവ്:Vishkailas|Vishkailas]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vishkailas|സംവാദം]]) 12:35, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>4m35i6iudg79pzsvmhddyb7xpk793am</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജി. സുരേഷ് കുമാർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>665227</id>
    <revision>
      <id>4616567</id>
      <parentid>4606402</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:27:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4616567</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17695" sha1="kxqq4r6xup8lu8stle1vbs6oya0okao" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = G.Suresh Kumar
| image              = Suresh Kumar at IFFK.jpg
| caption            = Suresh Kumar at the 2022 [[International Film Festival of Kerala]]
| birth_date         = 
| birth_place        = [[Trivandrum]], [[Kerala]], [[India]]
| education          = [[Bachelor of Commerce]], [[University of Kerala]]
| occupation         = {{hlist|Film producer|actor}}
| years_active       = 1982–present
| spouse             = {{Marriage| [[Menaka (actress)|Menaka]] |1987}}
| children           = 2 (incl. [[Keerthy Suresh]])
}}

[[പൂച്ചയ്ക്കൊരു മൂക്കുത്തി|പൂച്ചക്കൊരു മൂക്കുത്തി]], ''[[ആറാം തമ്പുരാൻ|ആരാം തമ്പുരാൻ]]'' എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലൂടെ പ്രശസ്തനായ ഒരു ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവും നടനുമാണ് '''ജി. സുരേഷ് കുമാർ'''. 1993 ൽ [[തിരുവനന്തപുരം]] ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാണ കമ്പനി രേവതി കലാമന്ദിറിന്റെ ബാനറിൽ അദ്ദേഹം സിനിമകൾ നിർമ്മിക്കുകയും ഈ ബാനറിന് കീഴിൽ 32 ലധികം മലയാള ചിത്രങ്ങൾ നിർമിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/is-keerthy-suresh-planning-to-turn-a-producer-read-here/articleshow/77912238.cms|title=Is Keerthy Suresh planning to turn a producer? Read here - Times of India|access-date=2021-10-19|website=The Times of India|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.filmibeat.com/celebs/g-sureshkumar.html|title=All you want to know about #GSureshkumar|access-date=2021-09-28|website=FilmiBeat|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2017/08/06/producer-suresh-kumar-dileep-actres-attack.html|title=It's a bid to destroy Dileep: producer Suresh Kumar|access-date=2021-09-28|website=OnManorama}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/malayalam-film-industry-to-go-on-strike-from-june-1-onwards/article69188546.ece|title=Malayalam film industry to go on strike from June 1 onwards|date=6 February 2025|website=The Hindu|language=en-IN}}&lt;/ref&gt;

== വ്യക്തി ജീവിതം ==
തിരുവനന്തപുരത്തെ [[കേരള സർ‌വകലാശാല|കേരള സർവകലാശാല]] നിന്ന് കുമാർ കൊമേഴ്സിൽ ബിരുദം നേടി. 125-ലധികം സിനിമകളിൽ അഭിനയിച്ച ഇന്ത്യൻ നടിയായ [[മേനക|മേനകയെ]] അദ്ദേഹം വിവാഹം കഴിച്ചു. ക്ക് [[കീർത്തി സുരേഷ്]] എന്ന നടിയും പ്രിയദർശന്റെ അസോസിയേറ്റ് ഡയറക്ടറായ രേവതി സുരേഷും  ഈ ദമ്പതികളുടെ  മക്കളാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/g-suresh-kumar-criticises-state-film-award-distribution-function-qnr1h7|title='രാജഭരണകാലത്ത് രാജാവ് പോലും ചെയ്യില്ല ഇത്'; ചലച്ചിത്ര അവാർഡ് വിതരണ രീതിയെ വിമർശിച്ച് സുരേഷ് കുമാർ|access-date=2021-09-28|last=nirmal|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കരിയർ ==
1978ൽ [[തിരനോട്ടം (1978-ലെ ചലച്ചിത്രം)|തിരനോട്ടം]] എന്ന മലയാള ഫീച്ചർ ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് കുമാർ ചലച്ചിത്രരംഗത്ത് തന്റെ കരിയർ ആരംഭിച്ചത്. 1982 ആയപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം സൂര്യോദയ ക്രിയേഷൻസിന്റെ ബാനറിൽ ഫീച്ചർ ഫിലിമുകൾ നിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. തുടർന്ന് അദ്ദേഹം തന്റെ ഇപ്പോഴത്തെ ബാനറായ രേവതി കലാമന്ദിർ ആരംഭിച്ചു, ഇതിനു കീഴിൽ 32 ഓളം മലയാള ഭാഷാ ചിത്രങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചു. സിനിമകൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിനുപുറമെ,1990ൽ [[നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ|നം 20 മദ്രാസ്]] മെയിൽ എന്ന ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചെങ്കിലും  സുരേഷ് 2015 ൽ സിനിമയിൽ സജീവമായി അഭിനയിക്കാൻ തുടങ്ങി.    ഒരു നടനായി അദ്ദേഹം 2021 വരെ 21 സിനിമകളിൽ  പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/entertainment/mollywood/150117/producer-suresh-kumar-turns-actor.html|title=Producer Suresh Kumar turns actor|access-date=2021-09-28|last=sreekumar|first=priya|date=2017-01-15|website=Deccan Chronicle|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/tovino-thomas-next-to-have-g-suresh-kumar-in-a-pivotal-role/articleshow/61978992.cms|title=Tovino Thomas' next to have G Suresh Kumar in a pivotal role - Times of India|access-date=2021-09-28|website=The Times of India|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/remote-stories/kerala-film-chamber-new-president-producer-g-suresh-kumar-selected-1.5491375|title=ഫിലിം ചേമ്പറിന്റെ പുതിയ ഭാരവാഹികളെ പ്രഖ്യാപിച്ചു; പ്രസിഡന്റ് ജി. സുരേഷ് കുമാർ|access-date=2021-09-28|website=Mathrubhumi|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210928130719/https://www.mathrubhumi.com/remote-stories/kerala-film-chamber-new-president-producer-g-suresh-kumar-selected-1.5491375|archive-date=28 September 2021}}&lt;/ref&gt; കേരള ഫിലിം ചേംബർ ഓഫ് കൊമേഴ്സിന്റെ പ്രസിഡന്റാണ് അദ്ദേഹം. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/151230/entertainment-mollywood/article/malayalam-film-industry-next-crisis|title=Malayalam film industry to face next bout of crisis in the New Year|access-date=2021-10-19|date=2015-12-30|website=Deccan Chronicle|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/star-power-still-drives-mollywood/articleshow/69690133.cms|title='Star power still drives Mollywood' - Times of India|access-date=2021-10-19|website=The Times of India|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/cinemas-prepare-for-reopening-in-kerala/articleshow/86546434.cms|title=Cinemas prepare for reopening in Kerala {{!}} Kochi News - Times of India|access-date=2021-10-19|last=M. K. Sunil Kumar|date=27 September 2021|website=The Times of India|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2021/10/04/big-budget-malayalam-movies-unlikely-to-release-soon-after-theatre-reopening.html|title=Big budget Malayalam movies unlikely to release soon after theatre reopening|access-date=2021-10-19|website=OnManorama}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/cinemas-prepare-for-reopening-in-kerala/articleshow/86546434.cms|title=Cinemas prepare for reopening in Kerala {{!}} Kochi News - Times of India|access-date=2021-09-28|last=M. K. Sunil Kumar|date=27 September 2021|website=The Times of India|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thecue.in/film-news/2021/07/02/g-sureshkumar-against-cinematograph-act|title=തുറന്ന സമരത്തിന് സിനിമാ മേഖല, ഡ്രാക്കോണിയൻ നിയമം അനുവദിക്കില്ലെന്ന് ജി.സുരേഷ് കുമാർ|access-date=2021-09-28|last=CUE|first=THE|website=The Cue|language=ml}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/film/cm-pinarayi-vijayan-disrespected-actors-at-the-film-award-ceremony-says-producer-g-suresh-kumar-rv-342845.html|title='രാജഭരണ കാലത്തു പോലും നടക്കാത്ത സംഭവം': ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാര ജേതാക്കളെ സർക്കാർ അപമാനിച്ചെന്ന് ജി.സുരേഷ് കുമാർ|access-date=2021-09-28|date=2021-01-30|website=News18 Malayalam|language=ml|archive-date=2021-09-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20210928130731/https://malayalam.news18.com/news/film/cm-pinarayi-vijayan-disrespected-actors-at-the-film-award-ceremony-says-producer-g-suresh-kumar-rv-342845.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; [[മരക്കാർ അറബിക്കടലിന്റെ സിംഹം|മരക്കാർഃ ലയൺ ഓഫ് അറബിക്കടൽ]] എന്ന ചിത്രത്തിൽ കൊച്ചി രാജ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehansindia.com/cinema/tollywood/the-outstanding-trailer-of-marakkar--the-lion-of-arabian-sea-movie-is-out-610100|title=The Outstanding Trailer Of 'Marakkar - The Lion Of Arabian Sea' Movie Is Out|access-date=2021-10-03|last=Hymavathi|first=Ravali|date=2020-03-06|website=www.thehansindia.com|language=en}}&lt;/ref&gt;

== ചലച്ചിത്രരചന ==

=== നിർമ്മാതാവ് ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+
!വർഷം.
!തലക്കെട്ട്
! class=&quot;unsortable&quot; |കുറിപ്പുകൾ
|-
|1982
|''[[കൂലി (ചലച്ചിത്രം)|കൂലി]]''
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1984
|''[[പൂച്ചയ്ക്കൊരു മൂക്കുത്തി]]''
|
|-
|''[[ഓടരുതമ്മാവാ ആളറിയാം]]''
|
|-
|1985
|''[[അക്കരെ നിന്നൊരു മാരൻ]]''
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1986
|''[[അയൽവാസി ഒരു ദരിദ്രവാസി]]''
|
|-
|''[[അരം + അരം = കിന്നരം|അരം + അരം = കിന്നരം]]''
|
|-
|''[[രാക്കുയിലിൻ രാഗസദസ്സിൽ]]''
|
|-
|1987
|''[[വിശ്വസിച്ചാലും ഇല്ലെങ്കിലും]]''
|
|-
|1989
|''ചരിത്രം''
|
|-
|1990
|''[[വിഷ്ണുലോകം]]''
|
|-
|1993
|''[[ബട്ടർഫ്ലൈസ്]]''
|
|-
|1994
|''[[കാശ്മീരം]]''
|
|-
|1995
|''[[തക്ഷശില (ചലച്ചിത്രം)|തക്ഷശില]]''
|
|-
|1997
|''[[ആറാം തമ്പുരാൻ]]''
|
|-
|1999
|''[[കണ്ണെഴുതി പൊട്ടും തൊട്ട്]]''
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2000
|''[[പൈലറ്റ്സ്]]''
|
|-
|''[[കവർസ്റ്റോറി|കവർ സ്റ്റോറി]]''
|
|-
|2001
|''[[അച്ഛനെയാണെനിക്കിഷ്ടം]]''
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2002
|'''[[ശിവം (ചലച്ചിത്രം)|'ശിവം]]''''
|
|-
|കാധ.
|
|-
|''[[കുബേരൻ (ചലച്ചിത്രം)|കുബേരൻ]]''
|
|-
|2004
|''[[വെട്ടം (ചലച്ചിത്രം)|വേട്ടം]]''
|
|-
|2006
|''[[മഹാസമുദ്രം]]''
|
|-
|2008
|''[[പച്ചമരത്തണലിൽ|പച്ചമരത്താനാലിൽ]]''
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2009
|''[[സീതാകല്യാണം (ചലച്ചിത്രം)|സീതാ കല്യാണം]]''
|
|-
|''[[നീലത്താമര (2009)|നീലത്തമാര]]''
|
|-
|2011
|''[[രതിനിർവ്വേദം (2011-ലെ ചലച്ചിത്രം)|രതിനിർവേദം]]''
|
|-
|2012
|''[[ചട്ടക്കാരി (2012-ലെ ചലച്ചിത്രം)|ചട്ടക്കാരി]]''
|
|-
|2017
|''മാച്ച് ബോക്സ്''
|
|-
|2022
|''വാസി''
|
|}

=== നടൻ ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+
!വർഷം
!തലക്കെട്ട്
!റോൾ
! class=&quot;unsortable&quot; |കുറിപ്പുകൾ
|-
|1990
|''[[നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ|No.20 മദ്രാസ് മെയിൽ]]''
|
|
|-
|2015
|''[[ഞാൻ സംവിധാനം ചെയ്യും|നജാൻ സംവിധാന ചെയ്യും]]''
|
|
|-
|2017
|''[[രാമലീല]]''
|
|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/suresh-kumar-debuts-as-actor/articleshow/56598842.cms|title=Suresh Kumar debuts as actor - Times of India|access-date=2021-10-19|website=The Times of India|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2018
|''പാച്ചൻ''
|
|
|-
|''ആനക്കല്ലൻ''
|സി. എം. സി. പി. രാമചന്ദ്രൻ
|
|-
|''[[ഒരു കുപ്രസിദ്ധ പയ്യൻ|ഒരു കുപ്രസിധ പയ്യൻ]]''
|ജഡ്ജി ജയദേവൻ
|
|-
| rowspan=&quot;8&quot; |2019
|''ഇരുപതൊന്നം നൂറ്റാൻഡു''
|സായയുടെ പിതാവ്
|
|-
|''നാൻ പേട്ട മകൻ''
|
|
|-
|''മേരാ നാം ഷാജി''
|തോമസ് പരങ്ങാടി മോറൻ
|
|-
|''[[ജാക്ക് ഡാനിയേൽ (ചലച്ചിത്രം)|ജാക്കും ഡാനിയേലും]]''
|ഡി. ജി. പി.
|
|-
|''[[മധുര രാജ]]''
|മന്ത്രി കോശി
|
|-
|''[[സത്യം പറഞ്ഞാ വിശ്വസിക്കുവോ ?|സത്യം പരഞ്ജ വിശ്വാസിക്കു]]''
|ഗീതയുടെ പിതാവ്
|
|-
|''[[മാമാങ്കം (2019-ലെ ചലച്ചിത്രം)|മാമാങ്കം]]''
|മാമാങ്കം അനൌൺസർ
|
|-
|''2403 അടി.&amp;nbsp;''
|അനോട്ടോ ജോസഫ്
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |2021
|''[[മരക്കാർ അറബിക്കടലിന്റെ സിംഹം|Marakkar: സിംഹം അറബിക്കടൽ]]''
|കൊച്ചി രാജ
|
|-
|''വിവാഹമോചനം''
|
|
|-
|''[[മേരീ ആവാസ് സുനോ|മേരി ആവാസ് സുനോ]]''
|ഡോ. വേണുഗോപാലൻ
|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2021/aug/28/manju-warrier-plays-a-doctor-in-prajesh-sens-meri-awaz-suno-2350730.html|title=Manju Warrier plays a doctor in Prajesh Sen's Meri Awaz Suno|access-date=2021-10-03|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;
|-
|''തിമിരം''
|
|
|-
|''ബെർമുഡ''
|
|
|-
|''[[എല്ലാം ശരിയാകും (ചലച്ചിത്രം)|എല്ലം ശരിയാകും]]''
|സുകുമാരൻ നായർ
|
|-
|2022
|''[[സിബിഐ 5: ദ ബ്രെയിൻ]]''
|ആഭ്യന്തര മന്ത്രി അബ്ദുൾ സമദ്
|
|-
|2023
|''കോലാമ്പി''
|വർഗീസ്
|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2023/mar/24/nithya-menen-starrer-kolaambis-trailer-is-here-41494.html|title=Nithya Menen-starrer Kolaambi's trailer is here|access-date=2023-03-30|website=The New Indian Express|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
|2024
|''വേട്ടയാടൽ''
|ഡോ. നാരായണചാര്യ പോറ്റി
|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/bhavana-menon-teams-up-with-kaapa-prithviraj-sukumaran-director-shaji-kailas-for-a-thriller-titled-hunt-2321146-2023-01-13|title=Bhavana Menon teams up with Kaapa director Shaji Kailas for a thriller titled Hunt|access-date=2023-02-01|website=India Today|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
|2026|| {{Pending film|Ee Thani Niram}} 
|{{TableTBA}}
|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2026/Jan/28/anoop-menons-ee-thani-niram-gets-a-release-date|title=Anoop Menon's Ee Thani Niram gets a release date|access-date=2026-02-02|date=2026-01-28|website=Cinema Express|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-| rowspan=2 {{TBA}} || {{Pending film|Veekam}} || {{TBA}} 
|
|-| {{Pending film|[[Ram (film)|Ram]]}} || {{TBA}} 
|
|-
|}

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==

* {{IMDb name|id=1622255}}
{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:കേരള സർവ്വകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1959-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:താരദമ്പതികൾ]]</text>
      <sha1>kxqq4r6xup8lu8stle1vbs6oya0okao</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 26</title>
    <ns>100</ns>
    <id>666948</id>
    <revision>
      <id>4616515</id>
      <parentid>4616487</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:26:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aby john vannilam</username>
        <id>586</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ചെറിയതിരുത്ത്</comment>
      <origin>4616515</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4740" sha1="n9jhkgfghkreb4piuzph5egyy5lvx2z" xml:space="preserve">=== 2026 ഏപ്രിൽ 26 ഞായറാഴ്ച ===
'''1201 മേടം 13'''

ലോകം
* വൈറ്റ്ഹൗസ് മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ അത്താഴവിരുന്നിനിടെ വെടിവയ്പുണ്ടായി. ഇതിനു പിന്നാലെ‌ യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡോണൾഡ് ട്രംപിനെയും പ്രഥമവനിത മെലാനിയയെയും സീക്രട്ട് സർവീസ് സ്ഥലത്തുനിന്ന് ഒഴിപ്പിച്ചു. 
* ഇസ്രായേലിൽ ഈ വർഷം അവസാനം (ഒക്ടോബറോടെ) നടക്കാനിരിക്കുന്ന തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[ബന്യമിൻ നെതന്യാഹു|നെതന്യാഹുവിന്റെ]] ഭരണത്തിന് അന്ത്യം കുറിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ട് കടുത്ത വലതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയക്കാരനായ നാഫ്റ്റലി ബെനറ്റിന്റെ ബെനറ്റ് 2026 പാർട്ടിയും  മധ്യപക്ഷക്കാരനായ യായർ ലാപിഡിന്റെ യെഷ് അതിദും ചേർന്ന് ഏപ്രിൽ 26 ഞായറാഴ്ച , [[ബെയാചാദ്]] (&quot;ഒരുമിച്ച്&quot; ഇംഗ്ലീഷിൽ‘ടുഗേതർ’) എന്ന പേരിൽ   സംയുക്തപാർട്ടി പ്രഖ്യാപിച്ചു. 30 വർഷമായി അധികാരത്തിലുള്ള നെതന്യാഹുവിനെ മാറ്റിനിർത്തി പുതിയ ഇസ്രായേലിനായി ഒരുമിക്കാൻ സമയമായെന്ന് നാഫ്റ്റലി ബെനറ്റും യായർ ലാപിഡും പറഞ്ഞു. മുൻ പ്രതിരോധ മന്ത്രി ഗാഡി ഐസൻകോട്ടിന്റെ യഷർ പാർട്ടിയും ‘ടുഗേദറി’ൽ ചേർന്നേക്കും.
ഇന്ത്യ
* ഇന്ത്യൻ ഫോട്ടോജേണലിസത്തിന്റെ പിതാവായ ലോകപ്രശസ്ത ഫോട്ടോഗ്രാഫർ രഘു റായ് അന്തരിച്ചു. 83 വയസ്സായിരുന്നു. 

* പാർട്ടി വിട്ട 7 എംപിമാരെ പുറത്താക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് ആം ആദ്മി പാർട്ടി രാജ്യസഭാ ചെയർമാന് നിവേദനം നൽകി
* കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമായ പുതുച്ചേരിയിൽ കൊളോണിയൽ സ്വത്വത്തിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദുവായ [[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ]] സ്കൂൾ പാഠ്യപദ്ധതിയിൽ നിന്ന് പുറത്താകുന്നതടക്കമുള്ള ഭീഷണികൾ നേരിടുന്നു.ദേശീയ വിദ്യാഭ്യാസ നയത്തിന്റെ ത്രിഭാഷാ ഫോർമുല നടപ്പിലാക്കണമെന്ന് നിർബന്ധമാക്കിക്കൊണ്ടുള്ള സിബിഎസ്ഇ സർക്കുലർ പുതുച്ചേരിയിൽ ഒരു രാഷ്ട്രീയ വിവാദത്തിന് തുടക്കമിട്ടു. ഏപ്രിൽ 9 ന് പുറത്തിറക്കിയ സർക്കുലറിൽ, സിബിഎസ്ഇയുമായി അഫിലിയേറ്റ് ചെയ്ത എല്ലാ സ്കൂളുകളും ആറാം ക്ലാസ് മുതൽ രണ്ട് ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളും ഒരു വിദേശ ഭാഷയും പഠിപ്പിക്കണമെന്ന് നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. പുതുച്ചേരിയിലെ മിക്ക സ്കൂളുകളും ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയമായതിനാൽ, നയം ഫലത്തിൽ ഫ്രഞ്ചിന് ഒരു ഇടവും നൽകുന്നില്ലെന്ന് പ്രതിപക്ഷം ആരോപിക്കുന്നു. 
{{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 26}}
-------</text>
      <sha1>n9jhkgfghkreb4piuzph5egyy5lvx2z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Hanagiat</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666953</id>
    <revision>
      <id>4616514</id>
      <timestamp>2026-04-30T14:25:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616514</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6832" sha1="09qcyjnyddwf3mcpoqfmyqlhobhd5f9" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Hanagiat | Hanagiat | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 14:25, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>09qcyjnyddwf3mcpoqfmyqlhobhd5f9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 27</title>
    <ns>100</ns>
    <id>666954</id>
    <revision>
      <id>4616516</id>
      <timestamp>2026-04-30T14:30:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aby john vannilam</username>
        <id>586</id>
      </contributor>
      <comment>പുതിയത്</comment>
      <origin>4616516</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="261" sha1="tj8tyfjqqem8s7am8hv0ha7jkdsq0o5" xml:space="preserve">=== 2026 ഏപ്രിൽ 27 തിങ്കളാഴ്ച ===
'''1201 മേടം 14'''

ലോകം
* 

ഇന്ത്യ
* 
കേരളം
* 


{{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 27}}
-------</text>
      <sha1>tj8tyfjqqem8s7am8hv0ha7jkdsq0o5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616536</id>
      <parentid>4616516</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:37:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aby John Vannilam</username>
        <id>13754</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ചെറിയ തിരുത്തൽ</comment>
      <origin>4616536</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6351" sha1="h4n6w1uhtd8qql9pojn6ojex2628190" xml:space="preserve">=== 2026 ഏപ്രിൽ 27 തിങ്കളാഴ്ച ===
'''1201 മേടം 14'''

ലോകം

* [[കാന്റർബറി ആർച്ചു ബിഷപ്|കാന്റർബറി ആർച്ചുബിഷപ്പായി]] തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട വനിതയായ, [[സാറ മുല്ലാലി|സാറ മുള്ളാലി]], ഏപ്രിൽ മാസം ഇരുപത്തിയേഴാം തീയതി, [[വത്തിക്കാൻ നഗരം|വത്തിക്കാനിൽ]] [[റോമൻ കത്തോലിക്കാ സഭ|റോമൻ കത്തോലിക്കാ സഭയുടെ]] പരമാദ്ധ്യക്ഷൻ [[ലിയോ പതിനാലാമൻ|ലിയോ പതിനാലാമൻ മാർപാപ്പായെ]] സന്ദർശിച്ചു.
* [[ഇറാൻ|ഇറാനെതിരായ]] യുദ്ധത്തിൽ [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്ക]] നാണംകെടുകയാണെന്നും ഈ പ്രതിസന്ധിയിൽ നിന്ന് പുറത്തുകടക്കാൻ വിഷിംങ്ടണിന് കൃത്യമായ പദ്ധതിയൊന്നുമില്ലെന്നും [[ജർമ്മനി|ജർമൻ]] ചാൻസലർ [[ഫ്രഡറിക് മെർസ്|ഫ്രഡറിക് മെർസ്]]. നേരത്തെ [[അഫ്ഗാനിസ്താൻ|അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിലും]] ഇറാഖിലും സംഭവിച്ചതുപോലെ അമേരിക്ക മറ്റൊരു ചതിക്കുഴിയിൽ വീഴാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്നും മെർസ് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. [[നോർത്ത് റൈൻ-വെസ്റ്റ്ഫാലിയ|നോർത്ത് റൈൻ-വെസ്റ്റ്ഫാലിയയിൽ]] വിദ്യാർത്ഥികളോട് സംസാരിക്കുകയായിരുന്നു അദ്ദേഹം.യുദ്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടുന്നത് പോലെ തന്നെ പ്രധാനമാണ് അവിടെ നിന്ന് എങ്ങനെ പുറത്തുകടക്കുമെന്ന് അറിയുന്നതും, എന്നാൽ നിലവിൽ [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കയ്ക്ക്]] വ്യക്തമായ ഒരു എക്‌സിറ്റ് സ്ട്രാറ്റജി ഇല്ലെന്ന് അദ്ദേഹം വിമർശിച്ചു 
* ഇറാൻ പുതിയ സമാധാന നിർദ്ദേശം [[ഇറാൻ]] മധ്യസ്ഥരായ പാകിസ്ഥാൻ വഴി അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾക്കു കൈമാറിയതായി റിപ്പോർട്ട്., ആഗോള വ്യാപാരത്തിന് നിർണ്ണായകമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറന്നുകൊടുക്കാനും  [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കയുമായുള്ള]] സംഘർഷം അവസാനിപ്പിക്കാനും തയ്യാറാണെന്നും നിലവിൽ തർക്കവിഷയമായ ആണവ കരാർ ചർച്ചകൾ മറ്റൊരു ഘട്ടത്തിലേക്ക് മാറ്റിവെക്കണമെന്നുമാണ് ഇറാന്റെ സമാധാന നിർദ്ദേശം.
* [[ലെബനാൻ|ലെബനോനിൽ]] ഇസ്രായേൽ ആക്രമണം: 14 മരണം സ്ഥിരീകരിച്ച് ലെബനൻ ആരോഗ്യ മന്ത്രാലയം. ഇസ്രായേലുമായി നേരിട്ട് ചർച്ചയ്ക്കില്ലെന്ന് ഹിസ്ബുള്ളയുടെ പുതിയ മേധാവി.
 
ഇന്ത്യ

*ഇന്ത്യയുടെ രാഷ്ട്രപതി [[ദ്രൗപദി മുർമു|ദ്രൗപതി മുർമുവിന്റെ]] [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്‌|ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]] സന്ദർശനം 2026 ഏപ്രിൽ 27 മുതൽ മെയ് 2 വരെ.
* [[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിലെ]] അടുത്ത [[ഇന്ത്യൻ ഹൈക്കമ്മീഷണർ|ഇന്ത്യൻ ഹൈക്കമ്മീഷണറായി]] [[ദിനേഷ് ത്രിവേദി|ദിനേശ് ത്രിവേദിയെ]] നിയമിച്ചു
• [[രാഘവ് ഛദ്ദ]] ഉൾപ്പെടെ ഏഴ് എംപിമാരുടെ [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ബി.ജെ.പി.]] പ്രവേശനത്തിന് [[രാജ്യസഭ|രാജ്യസഭാ]] ചെയർമാൻ അംഗീകാരം നൽകി
* 'നീതി ലഭിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷയില്ല'; സ്വർണകാന്ത ശർമ്മയുടെ ബെഞ്ചിന് മുന്നിൽ ഹാജരാകില്ലെന്ന് അരവിന്ദ് കേജരിവാൾ
കേരളം

* [[പാലക്കാട്]] താപനില 40 ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസ് കടന്നു
* തൃശൂർ പൂരം സമാപിച്ചു. ഉപചാരം ചൊല്ലി പിരിഞ്ഞു
* തൊണ്ടിമുതൽ കേസിൽ ശിക്ഷാവിധി മരവിപ്പിക്കണമെന്ന [[ആന്റണി രാജു|ആന്റണി രാജുവിന്റെ]] ഹർജി [[സുപ്രീം കോടതി (ഇന്ത്യ)|സുപ്രീംകോ‌ടതി]] തള്ളി.
{{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 27}}
-------</text>
      <sha1>h4n6w1uhtd8qql9pojn6ojex2628190</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:DANsimpson103</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666955</id>
    <revision>
      <id>4616519</id>
      <timestamp>2026-04-30T14:55:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616519</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6842" sha1="gc4mavm577flwkloo7v4pp0bvz0l4zm" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: DANsimpson103 | DANsimpson103 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 14:55, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>gc4mavm577flwkloo7v4pp0bvz0l4zm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Janitha</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666956</id>
    <revision>
      <id>4616520</id>
      <timestamp>2026-04-30T15:05:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616520</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6830" sha1="4arui6j5p8lxynwplhrp3td7bwdsh1s" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Janitha | Janitha | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 15:05, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>4arui6j5p8lxynwplhrp3td7bwdsh1s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MarkAbrahamOommenZachriah</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666957</id>
    <revision>
      <id>4616530</id>
      <timestamp>2026-04-30T17:01:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616530</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6866" sha1="nwr1amgmd6qdn5u92yehnau68839xyj" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: MarkAbrahamOommenZachriah | MarkAbrahamOommenZachriah | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 17:01, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>nwr1amgmd6qdn5u92yehnau68839xyj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 28</title>
    <ns>100</ns>
    <id>666958</id>
    <revision>
      <id>4616546</id>
      <timestamp>2026-04-30T18:43:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aby John Vannilam</username>
        <id>13754</id>
      </contributor>
      <comment>പുതിയത്</comment>
      <origin>4616546</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3987" sha1="8ud197c4e5ysm54pu1fpgtfuyyqilhy" xml:space="preserve">‌=== 2026 ഏപ്രിൽ 28 ചൊവ്വാഴ്ച ===
'''1201 മേടം 15'''

ലോകം

* [[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയോട്]] ഇടഞ്ഞ് [[ഐക്യ അറബ് എമിറേറ്റുകൾ|യു.എ.ഇ.]] എണ്ണ ഉൽപ്പാദകരാജ്യങ്ങളുടെ സംഘടനയായ [[ഒപെക്]] വിട്ടു.
*[[ഹിസ്‌ബുല്ല|ഹിസ്ബുള്ളയുടെ]] 20 കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഇസ്രായേൽ ആക്രമണം നടത്തി
* ഇറാന്റെ സമാധാന നിർദ്ദേശത്തിൽ ട്രംപ് അതൃപ്തനെന്ന് അമേരിക്കൻ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ
* [[നൈജീരിയ|നൈജീരിയയിൽ]] ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റ് ഭീകരർ നടത്തിയ ആക്രമണത്തിൽ 29 പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടു.

ഇന്ത്യ
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയും]] [[ന്യൂസീലൻഡ്|ന്യൂസിലൻഡും]] സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറിൽ ഒപ്പുവെച്ചു;
* [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ]] തെരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ രണ്ടാം ഘട്ട വോട്ടെടുപ്പിന് ഒരു ദിവസം മാത്രം ബാക്കി നിൽക്കെ, 12 ലക്ഷത്തിലധികം [[എസ്‌.ഐ.ആർ.]] വോട്ടർ അപ്പീലുകൾ ട്രൈബ്യൂണലുകൾക്ക് മുന്നിൽ കെട്ടിക്കിടക്കുന്നു. 1,468 എണ്ണം മാത്രമേ അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ളൂ, ആറ് എണ്ണം നിരസിക്കപ്പെട്ടു, സമയപരിധി കഴിയുകയും കൊൽക്കത്തയിലെ അപ്പീൽ കേന്ദ്രങ്ങൾക്ക് പുറത്ത് ക്യൂ വർദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തതോടെ ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകളുടെ വോട്ടിംഗ് നിലയെക്കുറിച്ച് അനിശ്ചിതത്വത്തിലായി.&lt;ref&gt;ബംഗാളിലെ രണ്ടാം ഘട്ടത്തിൽ 12 ലക്ഷത്തിലധികം എസ്‌ഐആർ അപ്പീലുകൾ കെട്ടിക്കിടക്കുന്നു, 1,468 വോട്ടർമാരുടെ എണ്ണം മാത്രമേ ക്ലിയർ ചെയ്തിട്ടുള്ളൂ - ഇന്ത്യ ടുഡേ [https://www.indiatoday.in/elections/assembly/story/bengal-polls-phase-2-12-9-lakh-voter-appeals-pending-few-names-restored-2902664-2026-04-28 2026 ഏപ്രിൽ 28]&lt;/ref&gt; 

കേരളം
* അഞ്ചരക്കണ്ടി ഡെന്റൽ കോളേജ് വിദ്യാർത്ഥി നിതിൻ രാജിന്റെ മരണത്തിന് ഉത്തരവാദികളായവരെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് 52 ദളിത-ആദിവാസി സംഘടനകളും ആക്ഷൻ കൗൺസിലും  ആഹ്വാനം ചെയ്തപ്രകാരം രാവിലെ 6 മുതൽ വൈകിട്ട് 6 വരെ നടന്ന [[ഹർത്താൽ|ഹർത്താൽ]] ഭാഗികം. ഹർത്താൽ ആഹ്വാനംചെയ്തവർക്കെതിരേ സ്വമേധയാ കേസെടുത്ത് ഹൈക്കോടതി.

{{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 28}}
-------</text>
      <sha1>8ud197c4e5ysm54pu1fpgtfuyyqilhy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616551</id>
      <parentid>4616546</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:04:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aby John Vannilam</username>
        <id>13754</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ചെറിയ തിരുത്തൽ</comment>
      <origin>4616551</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3988" sha1="fvnaybo7p5zsu0ei9tzmvhzfs2nzvrx" xml:space="preserve">
=== 2026 ഏപ്രിൽ 28 ചൊവ്വാഴ്ച ===
 

'''1201 മേടം 15'''

ലോകം

* [[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയോട്]] ഇടഞ്ഞ് [[ഐക്യ അറബ് എമിറേറ്റുകൾ|യു.എ.ഇ.]] എണ്ണ ഉൽപ്പാദകരാജ്യങ്ങളുടെ സംഘടനയായ [[ഒപെക്]] വിട്ടു.
*[[ഹിസ്‌ബുല്ല|ഹിസ്ബുള്ളയുടെ]] 20 കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഇസ്രായേൽ ആക്രമണം നടത്തി
* ഇറാന്റെ സമാധാന നിർദ്ദേശത്തിൽ ട്രംപ് അതൃപ്തനെന്ന് അമേരിക്കൻ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ
* [[നൈജീരിയ|നൈജീരിയയിൽ]] ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റ് ഭീകരർ നടത്തിയ ആക്രമണത്തിൽ 29 പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടു.

ഇന്ത്യ
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയും]] [[ന്യൂസീലൻഡ്|ന്യൂസിലൻഡും]] സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറിൽ ഒപ്പുവെച്ചു;
* [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ]] തെരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ രണ്ടാം ഘട്ട വോട്ടെടുപ്പിന് ഒരു ദിവസം മാത്രം ബാക്കി നിൽക്കെ, 12 ലക്ഷത്തിലധികം [[എസ്‌.ഐ.ആർ.]] വോട്ടർ അപ്പീലുകൾ ട്രൈബ്യൂണലുകൾക്ക് മുന്നിൽ കെട്ടിക്കിടക്കുന്നു. 1,468 എണ്ണം മാത്രമേ അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ളൂ, ആറ് എണ്ണം നിരസിക്കപ്പെട്ടു, സമയപരിധി കഴിയുകയും കൊൽക്കത്തയിലെ അപ്പീൽ കേന്ദ്രങ്ങൾക്ക് പുറത്ത് ക്യൂ വർദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തതോടെ ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകളുടെ വോട്ടിംഗ് നിലയെക്കുറിച്ച് അനിശ്ചിതത്വത്തിലായി.&lt;ref&gt;ബംഗാളിലെ രണ്ടാം ഘട്ടത്തിൽ 12 ലക്ഷത്തിലധികം എസ്‌ഐആർ അപ്പീലുകൾ കെട്ടിക്കിടക്കുന്നു, 1,468 വോട്ടർമാരുടെ എണ്ണം മാത്രമേ ക്ലിയർ ചെയ്തിട്ടുള്ളൂ - ഇന്ത്യ ടുഡേ [https://www.indiatoday.in/elections/assembly/story/bengal-polls-phase-2-12-9-lakh-voter-appeals-pending-few-names-restored-2902664-2026-04-28 2026 ഏപ്രിൽ 28]&lt;/ref&gt; 

കേരളം
* അഞ്ചരക്കണ്ടി ഡെന്റൽ കോളേജ് വിദ്യാർത്ഥി നിതിൻ രാജിന്റെ മരണത്തിന് ഉത്തരവാദികളായവരെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് 52 ദളിത-ആദിവാസി സംഘടനകളും ആക്ഷൻ കൗൺസിലും  ആഹ്വാനം ചെയ്തപ്രകാരം രാവിലെ 6 മുതൽ വൈകിട്ട് 6 വരെ നടന്ന [[ഹർത്താൽ|ഹർത്താൽ]] ഭാഗികം. ഹർത്താൽ ആഹ്വാനംചെയ്തവർക്കെതിരേ സ്വമേധയാ കേസെടുത്ത് ഹൈക്കോടതി.

{{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 28}}
-------</text>
      <sha1>fvnaybo7p5zsu0ei9tzmvhzfs2nzvrx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഓൾഹ ഫ്രാങ്കോ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>666959</id>
    <revision>
      <id>4616549</id>
      <timestamp>2026-04-30T19:01:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gnoeee</username>
        <id>101485</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1348745978|Olha Franko]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4616549</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11974" sha1="th9hf3cmmph37op51x0q6ubxn1a5t8n" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ഓൾഹ ഫ്രാങ്കോ
| image              = Ольга Франко (Білевич).jpg
| native_name        = Ольга Франко
| native_name_lang   = uk
| birth_date         = {{birth date|1896|7|24|df=y}}
| birth_place        = [[Vyriv]], [[ഉക്രൈൻ]]
| death_date         = {{death date and age|1987|3|27|1896|7|24|df=y}}
| death_place        = [[Lviv]], ഉക്രൈൻ
| alma_mater         = ഹയർ സ്കൂൾ ഓഫ് അഗ്രികൾച്ചർ, വിയന്ന
| occupation         = രചയിതാവ്
| spouse             = [[Petro Franko]]
}}

ഒരു [[ഉക്രൈൻ|ഉക്രൈനിയൻ]] എഴുത്തുകാരിയും പാചകപുസ്തകങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവുമായിരുന്നു '''ഓൾഹ ഫെഡോറിവ്ന ഫ്രാങ്കോ''' (ഉക്രൈനിയൻ: ольга Федоривна Франко) (огльги Федаривина олльго Фегориовна).

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
പ്രശസ്തമായ ബിലെവിച്ച് കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ് 1896 ജൂലൈ 24-നാണ് ഫ്രാങ്കോ ജനിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; [[വിയന്ന|വിയന്നയിലെ]] ഹയർ സ്കൂൾ ഓഫ് അഗ്രികൾച്ചറൽ നിന്ന് രണ്ട് വർഷത്തോളം പാചകരീതി പഠിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/24554248.html|title=Галицька кухня багата таємницями|access-date=2022-03-04|website=Радіо Свобода|language=uk}}&lt;/ref&gt;

== പ്രവർത്തനം ==
'പ്രാക്ടിക്കൽ കിച്ചൻ' എന്ന ഫ്രാങ്കോ എഴുതി പുസ്തകം 1929-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. മറ്റ് പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഉക്രൈനിയൻ പാചകക്കുറിപ്പുകൾ ഏകദേശം 20% ഉണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും ഗലീഷ്യൻ പാചകരീതികളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ച ഫ്രാങ്കോ 1929-ൽ കൊലോമിയയിൽ വെച്ചു ഈ പുസ്തകം എഴുതി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഉക്രൈനിയൻ പാചകരീതിയെക്കുറിച്ചുള്ള ആദ്യത്തെ പാചകക്കുറിപ്പുകളിൽ ഒന്നാണിതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.ukrweekly.com/uwwp/ukrainian-british-chef-and-author-offers-a-fresh-look-at-ukrainian-cuisine/|title=Ukrainian British chef and author offers a fresh look at Ukrainian cuisine|access-date=2022-03-04|last=Buryk|first=Michael|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ukrainiannationalmuseum.org/ukrainian-gastronomic-identity-tastes-we-almost-lost/|title=Ukrainian Gastronomic Identity: Tastes We Almost Lost|access-date=2022-03-04|publisher=[[Ukrainian National Museum|Ukrainian National Museum of Chicago]]|language=en-US}}&lt;/ref&gt; 1991-ൽ 'പ്രാക്ടിക്കൽ ക്യൂസിൻ' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്ത ഈ പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. 2019-ൽ മരിയാന ദുഷാറിന്റെ ആമുഖത്തോടെ വീണ്ടും അച്ചടിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577|title=&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa|access-date=2022-03-04|website=www.lvivpost.net|language=uk}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cityofliterature.lviv.ua/en/chomu-varto-shodyty-na-vechirku-introverta-umistiliteratury/|title=Чому варто сходити на вечірку інтроверта #умістілітератури. – CITY OF LITERATURE|access-date=2022-03-04|last=|date=30 Dec 2020|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20220304223930/https://cityofliterature.lviv.ua/en/chomu-varto-shodyty-na-vechirku-introverta-umistiliteratury/|archive-date=4 March 2022}}&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ചേരുവകളിൽ നിന്ന് നിർമ്മിച്ച പരമ്പരാഗത വിഭവങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള പാചകക്കുറിപ്പുകൾ അതിൽ അടങ്ങിയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

1937-ൽ, പാചകത്തിന്റെ പോഷക വശങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള 'നാഷണൽ ക്യൂസിൻ' എന്ന രണ്ടാമത്തെ പുസ്തകം ഫ്രാങ്കോ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/24554248.html|title=Галицька кухня багата таємницями|access-date=2022-03-04|website=Радіо Свобода|language=uk}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.radiosvoboda.org/a/24554248.html &quot;Галицька кухня багата таємницями&quot;]. ''Радіо Свобода'' (in Ukrainian)&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;4 March&lt;/span&gt; 2022&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;
[[Category:CS1 Ukrainian-language sources (uk)]]&lt;/ref&gt;

== വാദപ്രതിവാദം ==
തന്റെ പുസ്തകത്തിലൂടെ വീട്ടമ്മമാരെ പ്രാദേശിക അധികാരികളിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണ ഗുണനിലവാര പരിശോധനകൾ ആവശ്യപ്പെടാൻ ഫ്രാങ്കോ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/24554248.html|title=Галицька кухня багата таємницями|access-date=2022-03-04|website=Радіо Свобода|language=uk}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.radiosvoboda.org/a/24554248.html &quot;Галицька кухня багата таємницями&quot;]. ''Радіо Свобода'' (in Ukrainian)&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;4 March&lt;/span&gt; 2022&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;
[[Category:CS1 Ukrainian-language sources (uk)]]&lt;/ref&gt;

== കുടുംബം. ==
പ്രശസ്തമായ ബിലെവിച്ച് കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ് ഫ്രാങ്കോ ജനിച്ചുവളർന്നത്.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577|title=&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa|access-date=2022-03-04|website=www.lvivpost.net|language=uk}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577 &quot;&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa&quot;]. ''www.lvivpost.net'' (in Ukrainian)&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;4 March&lt;/span&gt; 2022&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;
[[Category:CS1 Ukrainian-language sources (uk)]]&lt;/ref&gt; ആദ്യ ഭാര്യയുടെ മരണശേഷം അവർ പെട്രോ ഫ്രാങ്കോ എന്ന വ്യക്തിയെ വിവാഹം ചെയ്തു, ഉക്രൈനിയൻ സാമൂഹിക പ്രചാരകനും കവിയുമായ ഇവാൻ ഫ്രാങ്കോ മരുമകളായി.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.ukrweekly.com/uwwp/ukrainian-british-chef-and-author-offers-a-fresh-look-at-ukrainian-cuisine/|title=Ukrainian British chef and author offers a fresh look at Ukrainian cuisine|access-date=2022-03-04|last=Buryk|first=Michael|language=en-US}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFBuryk&quot;&gt;Buryk, Michael. [https://www.ukrweekly.com/uwwp/ukrainian-british-chef-and-author-offers-a-fresh-look-at-ukrainian-cuisine/ &quot;Ukrainian British chef and author offers a fresh look at Ukrainian cuisine&quot;]. ''[[The Ukrainian Weekly]]''&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;4 March&lt;/span&gt; 2022&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

ഓൾഹ ഫ്രാങ്കോക്കും അവളുടെ അമ്മായിയമ്മക്കും ഒരേ പേരായതിനാൽ ആശയക്കുഴപ്പം ഒഴിവാക്കാൻ അനൗദ്യോഗികമായി അവർ &quot;ജൂനിയർ&quot;, &quot;സീനിയർ&quot; എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577|title=&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa|access-date=2022-03-04|website=www.lvivpost.net|language=uk}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577 &quot;&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa&quot;]. ''www.lvivpost.net'' (in Ukrainian)&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;4 March&lt;/span&gt; 2022&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;
[[Category:CS1 Ukrainian-language sources (uk)]]&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[പ്രമാണം:Гробниця_родини_Франків_-_Галущаків..jpg|ലഘുചിത്രം|ഫ്രാങ്കോ-ഹാലുഷക് കുടുംബ ശവകുടീരം. ലിച്ചാകിവ് സെമിത്തേരി, ഫീൽഡ് നമ്പർ 69.]]
1987-ൽ 90-ാം വയസ്സിൽ ഫ്രാങ്കോ അന്തരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.ukrweekly.com/uwwp/ukrainian-british-chef-and-author-offers-a-fresh-look-at-ukrainian-cuisine/|title=Ukrainian British chef and author offers a fresh look at Ukrainian cuisine|access-date=2022-03-04|last=Buryk|first=Michael|language=en-US}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFBuryk&quot;&gt;Buryk, Michael. [https://www.ukrweekly.com/uwwp/ukrainian-british-chef-and-author-offers-a-fresh-look-at-ukrainian-cuisine/ &quot;Ukrainian British chef and author offers a fresh look at Ukrainian cuisine&quot;]. ''[[The Ukrainian Weekly]]''&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;4 March&lt;/span&gt; 2022&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; അവരുടെ ഭർത്താവ് 1941-ൽ കൊല്ലപ്പെട്ടുവെങ്കിലും, ഈ വിവരം അവർ ഒരിക്കലും അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/24554248.html|title=Галицька кухня багата таємницями|access-date=2022-03-04|website=Радіо Свобода|language=uk}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.radiosvoboda.org/a/24554248.html &quot;Галицька кухня багата таємницями&quot;]. ''Радіо Свобода'' (in Ukrainian)&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;4 March&lt;/span&gt; 2022&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;
[[Category:CS1 Ukrainian-language sources (uk)]]&lt;/ref&gt;

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references /&gt;
{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:1896-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1987-ൽ മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>th9hf3cmmph37op51x0q6ubxn1a5t8n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616552</id>
      <parentid>4616549</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:06:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gnoeee</username>
        <id>101485</id>
      </contributor>
      <comment>ഇൻഫോബോസ് ചേർത്തു. അവലംബങ്ങൾ വ്യതിയാക്കി</comment>
      <origin>4616552</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8506" sha1="r3sj1fh0ggf8xxxppb7vhh8gsgcx1e7" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ഓൾഹ ഫ്രാങ്കോ
| image              = Ольга Франко (Білевич).jpg
| native_name        = Ольга Франко
| native_name_lang   = uk
| birth_date         = {{birth date|1896|7|24|df=y}}
| birth_place        = [[Vyriv]], [[ഉക്രൈൻ]]
| death_date         = {{death date and age|1987|3|27|1896|7|24|df=y}}
| death_place        = [[Lviv]], ഉക്രൈൻ
| alma_mater         = ഹയർ സ്കൂൾ ഓഫ് അഗ്രികൾച്ചർ, വിയന്ന
| occupation         = രചയിതാവ്
| spouse             = [[Petro Franko]]
}}

ഒരു [[ഉക്രൈൻ|ഉക്രൈനിയൻ]] എഴുത്തുകാരിയും പാചകപുസ്തകങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവുമായിരുന്നു '''ഓൾഹ ഫെഡോറിവ്ന ഫ്രാങ്കോ''' (ഉക്രൈനിയൻ: ольга Федоривна Франко) (огльги Федаривина олльго Фегориовна).&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;Public sign, tombstone in Ukraine (also see image in article)&lt;/ref&gt;

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
പ്രശസ്തമായ ബിലെവിച്ച് കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ് 1896 ജൂലൈ 24-നാണ് ഫ്രാങ്കോ ജനിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577|title=&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa|access-date=2022-03-04|website=www.lvivpost.net|language=uk}}&lt;/ref&gt; [[വിയന്ന|വിയന്നയിലെ]] ഹയർ സ്കൂൾ ഓഫ് അഗ്രികൾച്ചറൽ നിന്ന് രണ്ട് വർഷത്തോളം പാചകരീതി പഠിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/24554248.html|title=Галицька кухня багата таємницями|access-date=2022-03-04|website=Радіо Свобода|language=uk}}&lt;/ref&gt;

== പ്രവർത്തനം ==
'പ്രാക്ടിക്കൽ കിച്ചൻ' എന്ന ഫ്രാങ്കോ എഴുതി പുസ്തകം 1929-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. മറ്റ് പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഉക്രൈനിയൻ പാചകക്കുറിപ്പുകൾ ഏകദേശം 20% ഉണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും ഗലീഷ്യൻ പാചകരീതികളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ച ഫ്രാങ്കോ 1929-ൽ കൊലോമിയയിൽ വെച്ചു ഈ പുസ്തകം എഴുതി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഉക്രൈനിയൻ പാചകരീതിയെക്കുറിച്ചുള്ള ആദ്യത്തെ പാചകക്കുറിപ്പുകളിൽ ഒന്നാണിതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web |last=Buryk|first=Michael|title=Ukrainian British chef and author offers a fresh look at Ukrainian cuisine|url=https://www.ukrweekly.com/uwwp/ukrainian-british-chef-and-author-offers-a-fresh-look-at-ukrainian-cuisine/|access-date=2022-03-04|newspaper=[[The Ukrainian Weekly]]|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Ukrainian Gastronomic Identity: Tastes We Almost Lost|publisher=[[Ukrainian National Museum|Ukrainian National Museum of Chicago]]|url=https://ukrainiannationalmuseum.org/ukrainian-gastronomic-identity-tastes-we-almost-lost/|access-date=2022-03-04|language=en-US}}&lt;/ref&gt; 1991-ൽ 'പ്രാക്ടിക്കൽ ക്യൂസിൻ' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്ത ഈ പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. 2019-ൽ മരിയാന ദുഷാറിന്റെ ആമുഖത്തോടെ വീണ്ടും അച്ചടിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web |last=|date=30 Dec 2020|title=Чому варто сходити на вечірку інтроверта #умістілітератури. – CITY OF LITERATURE|url=https://cityofliterature.lviv.ua/en/chomu-varto-shodyty-na-vechirku-introverta-umistiliteratury/|access-date=2022-03-04|language=en-US|archive-date=4 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220304223930/https://cityofliterature.lviv.ua/en/chomu-varto-shodyty-na-vechirku-introverta-umistiliteratury/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ചേരുവകളിൽ നിന്ന് നിർമ്മിച്ച പരമ്പരാഗത വിഭവങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള പാചകക്കുറിപ്പുകൾ അതിൽ അടങ്ങിയിരുന്നു.

1937-ൽ, പാചകത്തിന്റെ പോഷക വശങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള 'നാഷണൽ ക്യൂസിൻ' എന്ന രണ്ടാമത്തെ പുസ്തകം ഫ്രാങ്കോ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

== വാദപ്രതിവാദം ==
തന്റെ പുസ്തകത്തിലൂടെ വീട്ടമ്മമാരെ പ്രാദേശിക അധികാരികളിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണ ഗുണനിലവാര പരിശോധനകൾ ആവശ്യപ്പെടാൻ ഫ്രാങ്കോ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

== കുടുംബം. ==
പ്രശസ്തമായ ബിലെവിച്ച് കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ് ഫ്രാങ്കോ ജനിച്ചുവളർന്നത്.&lt;ref name=&quot;:32&quot;&gt;{{Cite web |title=&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa|url=https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577|access-date=2022-03-04|website=www.lvivpost.net|language=uk}}&lt;/ref&gt; ആദ്യ ഭാര്യയുടെ മരണശേഷം അവർ പെട്രോ ഫ്രാങ്കോ എന്ന വ്യക്തിയെ വിവാഹം ചെയ്തു, ഉക്രൈനിയൻ സാമൂഹിക പ്രചാരകനും കവിയുമായ ഇവാൻ ഫ്രാങ്കോ മരുമകളായി.

ഓൾഹ ഫ്രാങ്കോക്കും അവളുടെ അമ്മായിയമ്മക്കും ഒരേ പേരായതിനാൽ ആശയക്കുഴപ്പം ഒഴിവാക്കാൻ അനൗദ്യോഗികമായി അവർ &quot;ജൂനിയർ&quot;, &quot;സീനിയർ&quot; എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577|title=&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa|access-date=2022-03-04|website=www.lvivpost.net|language=uk}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577 &quot;&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa&quot;]. ''www.lvivpost.net'' (in Ukrainian)&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;4 March&lt;/span&gt; 2022&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;
[[Category:CS1 Ukrainian-language sources (uk)]]&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[പ്രമാണം:Гробниця_родини_Франків_-_Галущаків..jpg|ലഘുചിത്രം|ഫ്രാങ്കോ-ഹാലുഷക് കുടുംബ ശവകുടീരം. ലിച്ചാകിവ് സെമിത്തേരി, ഫീൽഡ് നമ്പർ 69.]]
1987-ൽ 90-ാം വയസ്സിൽ ഫ്രാങ്കോ അന്തരിച്ചു. അവരുടെ ഭർത്താവ് 1941-ൽ കൊല്ലപ്പെട്ടുവെങ്കിലും, ഈ വിവരം അവർ ഒരിക്കലും അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല.

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references /&gt;
{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:1896-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1987-ൽ മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>r3sj1fh0ggf8xxxppb7vhh8gsgcx1e7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616553</id>
      <parentid>4616552</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:08:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gnoeee</username>
        <id>101485</id>
      </contributor>
      <origin>4616553</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8501" sha1="qq4nzegilmzyaippx4czve2u8a74mmn" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ഓൾഹ ഫ്രാങ്കോ
| image              = Ольга Франко (Білевич).jpg
| native_name        = Ольга Франко
| native_name_lang   = uk
| birth_date         = {{birth date|1896|7|24|df=y}}
| birth_place        = [[Vyriv]], [[ഉക്രൈൻ]]
| death_date         = {{death date and age|1987|3|27|1896|7|24|df=y}}
| death_place        = [[ലിവിവ്]], ഉക്രൈൻ
| alma_mater         = ഹയർ സ്കൂൾ ഓഫ് അഗ്രികൾച്ചർ, വിയന്ന
| occupation         = രചയിതാവ്
| spouse             = [[പെട്രോ ഫ്രാങ്കോ]]
}}

ഒരു [[ഉക്രൈൻ|ഉക്രൈനിയൻ]] എഴുത്തുകാരിയും പാചകപുസ്തകങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവുമായിരുന്നു '''ഓൾഹ ഫെഡോറിവ്ന ഫ്രാങ്കോ''' (ഉക്രൈനിയൻ: ольга Федоривна Франко) (огльги Федаривина олльго Фегориовна).&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;Public sign, tombstone in Ukraine (also see image in article)&lt;/ref&gt;

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
പ്രശസ്തമായ ബിലെവിച്ച് കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ് 1896 ജൂലൈ 24-നാണ് ഫ്രാങ്കോ ജനിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577|title=&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa|access-date=2022-03-04|website=www.lvivpost.net|language=uk}}&lt;/ref&gt; [[വിയന്ന|വിയന്നയിലെ]] ഹയർ സ്കൂൾ ഓഫ് അഗ്രികൾച്ചറൽ നിന്ന് രണ്ട് വർഷത്തോളം പാചകരീതി പഠിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/24554248.html|title=Галицька кухня багата таємницями|access-date=2022-03-04|website=Радіо Свобода|language=uk}}&lt;/ref&gt;

== പ്രവർത്തനം ==
'പ്രാക്ടിക്കൽ കിച്ചൻ' എന്ന ഫ്രാങ്കോ എഴുതി പുസ്തകം 1929-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. മറ്റ് പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഉക്രൈനിയൻ പാചകക്കുറിപ്പുകൾ ഏകദേശം 20% ഉണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും ഗലീഷ്യൻ പാചകരീതികളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ച ഫ്രാങ്കോ 1929-ൽ കൊലോമിയയിൽ വെച്ചു ഈ പുസ്തകം എഴുതി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഉക്രൈനിയൻ പാചകരീതിയെക്കുറിച്ചുള്ള ആദ്യത്തെ പാചകക്കുറിപ്പുകളിൽ ഒന്നാണിതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web |last=Buryk|first=Michael|title=Ukrainian British chef and author offers a fresh look at Ukrainian cuisine|url=https://www.ukrweekly.com/uwwp/ukrainian-british-chef-and-author-offers-a-fresh-look-at-ukrainian-cuisine/|access-date=2022-03-04|newspaper=[[The Ukrainian Weekly]]|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Ukrainian Gastronomic Identity: Tastes We Almost Lost|publisher=[[Ukrainian National Museum|Ukrainian National Museum of Chicago]]|url=https://ukrainiannationalmuseum.org/ukrainian-gastronomic-identity-tastes-we-almost-lost/|access-date=2022-03-04|language=en-US}}&lt;/ref&gt; 1991-ൽ 'പ്രാക്ടിക്കൽ ക്യൂസിൻ' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്ത ഈ പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. 2019-ൽ മരിയാന ദുഷാറിന്റെ ആമുഖത്തോടെ വീണ്ടും അച്ചടിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web |last=|date=30 Dec 2020|title=Чому варто сходити на вечірку інтроверта #умістілітератури. – CITY OF LITERATURE|url=https://cityofliterature.lviv.ua/en/chomu-varto-shodyty-na-vechirku-introverta-umistiliteratury/|access-date=2022-03-04|language=en-US|archive-date=4 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220304223930/https://cityofliterature.lviv.ua/en/chomu-varto-shodyty-na-vechirku-introverta-umistiliteratury/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ചേരുവകളിൽ നിന്ന് നിർമ്മിച്ച പരമ്പരാഗത വിഭവങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള പാചകക്കുറിപ്പുകൾ അതിൽ അടങ്ങിയിരുന്നു.

1937-ൽ, പാചകത്തിന്റെ പോഷക വശങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള 'നാഷണൽ ക്യൂസിൻ' എന്ന രണ്ടാമത്തെ പുസ്തകം ഫ്രാങ്കോ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

== വാദപ്രതിവാദം ==
തന്റെ പുസ്തകത്തിലൂടെ വീട്ടമ്മമാരെ പ്രാദേശിക അധികാരികളിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണ ഗുണനിലവാര പരിശോധനകൾ ആവശ്യപ്പെടാൻ ഫ്രാങ്കോ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

== കുടുംബം ==
പ്രശസ്തമായ ബിലെവിച്ച് കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ് ഫ്രാങ്കോ ജനിച്ചുവളർന്നത്.&lt;ref name=&quot;:32&quot;&gt;{{Cite web |title=&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa|url=https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577|access-date=2022-03-04|website=www.lvivpost.net|language=uk}}&lt;/ref&gt; ആദ്യ ഭാര്യയുടെ മരണശേഷം അവർ പെട്രോ ഫ്രാങ്കോ എന്ന വ്യക്തിയെ വിവാഹം ചെയ്തു, ഉക്രൈനിയൻ സാമൂഹിക പ്രചാരകനും കവിയുമായ ഇവാൻ ഫ്രാങ്കോ മരുമകളായി.

ഓൾഹ ഫ്രാങ്കോക്കും അവളുടെ അമ്മായിയമ്മക്കും ഒരേ പേരായതിനാൽ ആശയക്കുഴപ്പം ഒഴിവാക്കാൻ അനൗദ്യോഗികമായി അവർ &quot;ജൂനിയർ&quot;, &quot;സീനിയർ&quot; എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577|title=&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa|access-date=2022-03-04|website=www.lvivpost.net|language=uk}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.lvivpost.net/suspilstvo/n/5577 &quot;&quot;Всенародна кухня&quot; Ольги Франко - Львівська Поштa&quot;]. ''www.lvivpost.net'' (in Ukrainian)&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;4 March&lt;/span&gt; 2022&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[പ്രമാണം:Гробниця_родини_Франків_-_Галущаків..jpg|ലഘുചിത്രം|ഫ്രാങ്കോ-ഹാലുഷക് കുടുംബ ശവകുടീരം. ലിച്ചാകിവ് സെമിത്തേരി, ഫീൽഡ് നമ്പർ 69.]]
1987-ൽ 90-ാം വയസ്സിൽ ഫ്രാങ്കോ അന്തരിച്ചു. അവരുടെ ഭർത്താവ് 1941-ൽ കൊല്ലപ്പെട്ടുവെങ്കിലും, ഈ വിവരം അവർ ഒരിക്കലും അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല.

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references /&gt;
{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:1896-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1987-ൽ മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>qq4nzegilmzyaippx4czve2u8a74mmn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 29</title>
    <ns>100</ns>
    <id>666960</id>
    <revision>
      <id>4616554</id>
      <timestamp>2026-04-30T19:09:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aby John Vannilam</username>
        <id>13754</id>
      </contributor>
      <comment>'=== 2026 ഏപ്രിൽ 29 ബുധനാഴ്ച ===  '''1201 മേടം 16'''  ലോകം * ചാമനിലെ താലിബാൻ പോസ്റ്റുകളും വാഹനങ്ങളും പാക്കിസ്ഥാൻ ആക്രമിച്ചു * ലെബനനിലെ ഹിസ്ബുള്ളയുടെ കൂറ്റൻ തുരങ്കം ഇസ്രായേൽ തക...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616554</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1851" sha1="37fg91qu3wyxmzurwhxuqeewdces1mo" xml:space="preserve">=== 2026 ഏപ്രിൽ 29 ബുധനാഴ്ച ===

'''1201 മേടം 16'''

ലോകം
* ചാമനിലെ താലിബാൻ പോസ്റ്റുകളും വാഹനങ്ങളും പാക്കിസ്ഥാൻ ആക്രമിച്ചു
* ലെബനനിലെ ഹിസ്ബുള്ളയുടെ കൂറ്റൻ തുരങ്കം ഇസ്രായേൽ തകർത്തുവെന്ന് നെതന്യാഹു
* ഒപെകിൽ തുടരുമെന്ന് റഷ്യ 

ഇന്ത്യ

* പ്രധാനമന്ത്രി [[നരേന്ദ്ര മോദി]] [[ഗംഗാ എക്സ്പ്രസ് വേ]] ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു
* [[ക്രിസ്തുമതം]] പ്രചരിപ്പിച്ച മൂന്ന് യുഎസ് പൗരന്മാർക്ക് ഇന്ത്യ വിടാൻ നോട്ടീസ് നൽകി പൂനെ പോലീസ്
* [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ|പശ്ചിമ ബംഗാളിൽ]] രണ്ടാം ഘട്ട വോട്ടെടുപ്പിനിടെ വ്യാപക സംഘർഷം. 2026-ലെ [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ]] നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ രണ്ടാം ഘട്ടത്തിൽ 92.6 ശതമാനത്തിലധികം (92.6% - 92.9%) മികച്ച പോളിങ് രേഖപ്പെടുത്തിയതായി വാർത്താ റിപ്പോർട്ടുകൾ. 

കേരളം

* [[മിൽമ]] പാൽ ലിറ്ററിന് 4 രൂപ കൂട്ടാൻ തീരുമാനം 

{{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 29}}
-------</text>
      <sha1>37fg91qu3wyxmzurwhxuqeewdces1mo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616666</id>
      <parentid>4616554</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:48:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aby john vannilam</username>
        <id>586</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ചെറിയതിരുത്ത്</comment>
      <origin>4616666</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2902" sha1="g1cgf3m5ij2w12vo41n2a7b0m85mqy1" xml:space="preserve">=== 2026 ഏപ്രിൽ 29 ബുധനാഴ്ച ===

'''1201 മേടം 16'''

ലോകം
* അഫ്ഗാൻ-പാക് രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം വീണ്ടും വർദ്ധിച്ചതോടെ [[അഫ്ഗാനിസ്താൻ]] അതിർത്തിയിൽ [[പാകിസ്താൻ|പാകിസ്ഥാൻ]] സൈന്യം പുതിയ ആക്രമണങ്ങൾ നടത്തി. [[ബലൂചിസ്ഥാൻ (ഭൂപ്രദേശം)|ബലൂചിസ്ഥാനിലെ]] ചാമൻ സെക്ടറിലെ താലിബാൻ പോസ്റ്റുകളും വാഹനങ്ങളും നശിപ്പിച്ചുവെന്നു അസോസിയേറ്റഡ് പ്രസ് റിപ്പാർട്ട്

* [[ലെബാനോൻ|ലെബാനോനിലെ]] ഹിസ്ബുള്ളയുടെ കൂറ്റൻ തുരങ്കം ഇസ്രായേൽ തകർത്തുവെന്ന് [[ബന്യമിൻ നെതന്യാഹു|നെതന്യാഹു]]
* [[ഒപെക്|ഒപെകിൽ]] തുടരുമെന്ന് [[റഷ്യ]] 

ഇന്ത്യ

* ഉത്തർപ്രദേശിലെ ഏറ്റവും ദൈർഘ്യമേറിയ എക്‌സ്പ്രസ് വേയും രാജ്യത്തെതന്നെ ഏറ്റവും വലിയ ഗ്രീൻഫീൽഡ് റോഡ് പദ്ധതികളിലൊന്നുമായ [[ഗംഗ എക്‌സ്പ്രസ് വേ]] ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി [[നരേന്ദ്ര മോദി]] ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു
* [[ക്രിസ്തുമതം]] പ്രചരിപ്പിച്ച മൂന്ന് യുഎസ് പൗരന്മാർക്ക് ഇന്ത്യ വിടാൻ പൂനെ പോലീസ് നോട്ടീസ് നൽകി 
* [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ|പശ്ചിമ ബംഗാളിൽ]] രണ്ടാം ഘട്ട വോട്ടെടുപ്പിനിടെ വ്യാപക സംഘർഷം. 2026-ലെ [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ]] നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ രണ്ടാം ഘട്ടത്തിൽ 92.6 ശതമാനത്തിലധികം (92.6% - 92.9%) മികച്ച പോളിങ് രേഖപ്പെടുത്തിയതായി വാർത്താ റിപ്പോർട്ടുകൾ. 

കേരളം

* [[മിൽമ]] പാൽ ലിറ്ററിന് 4 രൂപ കൂട്ടാൻ തീരുമാനം 

{{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 29}}
-------</text>
      <sha1>g1cgf3m5ij2w12vo41n2a7b0m85mqy1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 30</title>
    <ns>100</ns>
    <id>666961</id>
    <revision>
      <id>4616560</id>
      <timestamp>2026-04-30T20:11:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aby John Vannilam</username>
        <id>13754</id>
      </contributor>
      <comment>പുതിയത്</comment>
      <origin>4616560</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1803" sha1="20vu6obxzeb8poe0loy4scjuhxrg0h6" xml:space="preserve">
=== 2026 ഏപ്രിൽ 30 വ്യാഴാഴ്ച ===

'''1201 മേടം 17'''

ലോകം
* [[അജിത് ഡോവൽ|അജിത് ഡോവലുമായി]] കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി ഇറ്റാലിയൻ പ്രതിരോധ മന്ത്രി [[ഗൈഡോ ക്രോസെറ്റോ]]

ഇന്ത്യ

* [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ|പശ്ചിമ ബംഗാളിലെ]] രണ്ടാം ഘട്ട വോട്ടെടുപ്പ്: ഇവിഎമ്മിൽ കൃത്രിമം കാണിച്ചതായി 77 പരാതികൾ ലഭിച്ചു. [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ബി.ജെ.പി]]. സ്ട്രോങ് റൂമിൽ ബാലറ്റ് ബോക്സ് തുറന്നതായി തൃണമൂൽ കോൺഗ്രസ്സ് ; വീഡിയോ പോസ്റ്റ് ചെയ്തു. എല്ലാ സ്‌ട്രോങ് റൂമുകളിലെയും [[വോട്ടിംഗ് യന്ത്രം|ഇവിഎമ്മുകൾ]] സുരക്ഷിതം; തൃണമൂൽ കോൺഗ്രസ്സിന്റെ ആരോപണം തള്ളി [[ഇന്ത്യൻ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ|തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ]]

കേരളം

* സംസ്ഥാനത്തെ വൈദ്യുതി പ്രതിസന്ധി താൽക്കാലികം മാത്രം: മന്ത്രി [[കെ. കൃഷ്ണൻകുട്ടി|കൃഷ്ണൻകുട്ടി]]

{{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 30}}
-------</text>
      <sha1>20vu6obxzeb8poe0loy4scjuhxrg0h6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Jithin Eapen</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666962</id>
    <revision>
      <id>4616578</id>
      <timestamp>2026-04-30T23:01:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616578</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6840" sha1="7fe2gc9aiw8o9mvh3bstnwrwmhjkpog" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Jithin Eapen | Jithin Eapen | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 23:01, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>7fe2gc9aiw8o9mvh3bstnwrwmhjkpog</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Starlighsky</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666963</id>
    <revision>
      <id>4616587</id>
      <timestamp>2026-05-01T01:19:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616587</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6831" sha1="9clgumv9ukuhf99npn3kesm61c9vgz7" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Starlighsky | Starlighsky | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 01:19, 1 മേയ് 2026 (UTC)</text>
      <sha1>9clgumv9ukuhf99npn3kesm61c9vgz7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:DogsRNice</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666964</id>
    <revision>
      <id>4616603</id>
      <timestamp>2026-05-01T03:13:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616603</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6827" sha1="0cvz191uqr572muafobq23c8lldkvdj" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: DogsRNice | DogsRNice | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 03:13, 1 മേയ് 2026 (UTC)</text>
      <sha1>0cvz191uqr572muafobq23c8lldkvdj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Tom Venumoolam</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666965</id>
    <revision>
      <id>4616616</id>
      <timestamp>2026-05-01T05:22:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616616</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6837" sha1="bg13snp00phh1ovmul8ormef9ua95uw" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Tom Venumoolam | Tom Venumoolam | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 05:22, 1 മേയ് 2026 (UTC)</text>
      <sha1>bg13snp00phh1ovmul8ormef9ua95uw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ലെബാനോൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>666966</id>
    <redirect title="ലെബനാൻ" />
    <revision>
      <id>4616637</id>
      <timestamp>2026-05-01T07:25:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aby john vannilam</username>
        <id>586</id>
      </contributor>
      <comment>[[ലെബനാൻ]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>4616637</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63" sha1="jq53t0qrpn4z5j050mqvjfqfh7ojn5u" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[ലെബനാൻ]]</text>
      <sha1>jq53t0qrpn4z5j050mqvjfqfh7ojn5u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Devaamsh.K.Sanish</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666967</id>
    <revision>
      <id>4616645</id>
      <timestamp>2026-05-01T07:30:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616645</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6843" sha1="jad6xqwkaonl972nwd3jjnr2ehxxkaj" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Devaamsh.K.Sanish | Devaamsh.K.Sanish | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:30, 1 മേയ് 2026 (UTC)</text>
      <sha1>jad6xqwkaonl972nwd3jjnr2ehxxkaj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Parvathi Roshith</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666968</id>
    <revision>
      <id>4616648</id>
      <timestamp>2026-05-01T07:50:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616648</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6841" sha1="4pvyyms8wgznrv8wh1uqewrbkmwrk6x" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Parvathi Roshith | Parvathi Roshith | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:50, 1 മേയ് 2026 (UTC)</text>
      <sha1>4pvyyms8wgznrv8wh1uqewrbkmwrk6x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കേരളത്തിലെ ആഭ്യന്തര മന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക</title>
    <ns>0</ns>
    <id>666969</id>
    <revision>
      <id>4616680</id>
      <timestamp>2026-05-01T10:43:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <comment>'{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; ! rowspan=&quot;2&quot; |ക്ര. ! rowspan=&quot;2&quot; |ചിത്രം ! rowspan=&quot;2&quot; |പേര് ! rowspan=&quot;2&quot; |നിയോജക മണ്ഡലം ! colspan=&quot;3&quot; |കാലാവധി ! rowspan=&quot;2&quot; |പാർട്ടി ! rowspan=&quot;2&quot; |മന്ത്രിസഭ ! rowspan=&quot;2&quot; |അവലംബം |- !മുതൽ !വരെ !ദൈർഘ്യം |- |1 |പ്രമ...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616680</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9770" sha1="5f48fo2esgopy9p35shs4slglm9w9qe" xml:space="preserve">{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
! rowspan=&quot;2&quot; |ക്ര.
! rowspan=&quot;2&quot; |ചിത്രം
! rowspan=&quot;2&quot; |പേര്
! rowspan=&quot;2&quot; |നിയോജക മണ്ഡലം
! colspan=&quot;3&quot; |കാലാവധി
! rowspan=&quot;2&quot; |പാർട്ടി
! rowspan=&quot;2&quot; |മന്ത്രിസഭ
! rowspan=&quot;2&quot; |അവലംബം
|-
!മുതൽ
!വരെ
!ദൈർഘ്യം
|-
|1
|[[പ്രമാണം:EMS_Namboodiripad_2001_stamp_of_India_(cropped)_1.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|'''[[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]]'''
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|[[നീലേശ്വരം]]
|5 ഏപ്രിൽ 1957
|31 ജൂലൈ 1959
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
|[[ഒന്നാം നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|2
|[[പ്രമാണം:P._T._Chacko_(image).png|156x156ബിന്ദു]]
|[[പി.ടി. ചാക്കോ|പി. ടി. ചാക്കോ]]
|[[മീനച്ചിൽ]]
|1960
|1964
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|* [[പട്ടം എ. താണുപിള്ള മന്ത്രിസഭ]]
* [[ശങ്കർ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|3
|[[പ്രമാണം:EMS_Namboodiripad_2001_stamp_of_India_(cropped)_1.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|[[പട്ടാമ്പി]]
|1967
|1969
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[രണ്ടാം നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |4
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Indian_Union_Muslim_League_leader_C._H._Mohammed_Koya.jpg|156x156ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി. എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ]]
|[[മങ്കട]]
|1 നവംബർ 1969
|1 ഓഗസ്റ്റ് 1970
|{{Age in years and days nts|1 November 1969|1 August 1970}}
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്]]
|[[ഒന്നാം അച്ചുത മേനോൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|[[കൊണ്ടോട്ടി]]
|4 ഒക്ടോബർ 1970
|1 മാർച്ച് 1973
|{{Age in years and days nts|4 October 1970|1 March 1973}}
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്]]
|[[രണ്ടാം അച്ചുത മേനോൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|5
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള]]
|2 മാർച്ച് 1973
|25 മാർച്ച് 1977
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[രണ്ടാം അച്ചുത മേനോൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|6
|[[പ്രമാണം:K._M._Mani_portrait.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[കെ.എം. മാണി|കെ. എം. മണി]]
|[[പാലാ]]
|25 മാർച്ച് 1977
|21 ഡിസംബർ 1977
|
|[[കേരള കോൺഗ്രസ്]]
|[[ഒന്നാം കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|7
|[[പ്രമാണം:P.J_Joseph.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[പി.ജെ. ജോസഫ്|പി. ജെ. ജോസഫ്]]
|[[തൊടുപുഴ]]
|4 ജനുവരി 1978
|26 സെപ്റ്റംബർ 1978
|
|[[കേരള കോൺഗ്രസ്]]
|[[ഒന്നാം ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|8
|[[പ്രമാണം:K._M._Mani_portrait.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[കെ.എം. മാണി|കെ. എം. മണി]]
|[[പാലാ]]
|4 ഒക്ടോബർ 1978
|26 ജൂലൈ 1979
|
|[[കേരള കോൺഗ്രസ്]]
|[[പി. കെ. വാസുദേവൻ നായർ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|9
|[[പ്രമാണം:Indian_Union_Muslim_League_leader_C._H._Mohammed_Koya.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി. എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|[[മലപ്പുറം]]
|12 ഒക്ടോബർ 1979
|1 ഡിസംബർ 1979
|{{Age in years and days nts|12 October 1979|1 December 1979}}
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്]]
|[[കോയ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|10
|
|[[ടി.കെ. രാമകൃഷ്ണൻ|ടി. കെ. രാമകൃഷ്ണൻ]]
|
|25 ജനുവരി 1980
|20 ഒക്ടോബർ 1981
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[ഒന്നാം നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|11
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_2013_4.JPG|156x156ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]
|1981
|1982
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[രണ്ടാം കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|12
|[[പ്രമാണം:Vayalar_Ravi-crop.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[വയലാർ രവി]]
|
|24 മേയ് 1982
|24 മേയ് 1986
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[മൂന്നാം കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|13
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[ഇ. കെ. നായനാർ]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|1987
|1991
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[രണ്ടാം നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|14
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|1991
|1995
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[നാലാം കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|15
|[[പ്രമാണം:A._K._Antony.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[എ. കെ. ആന്റണി]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|1995
|1996
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[രണ്ടാം ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|16
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[ഇ. കെ. നായനാർ]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|1996
|2001
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[മൂന്നാം നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|17
|[[പ്രമാണം:A._K._Antony.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[എ. കെ. ആന്റണി]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|2001
|2004
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[മൂന്നാം ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|18
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_2013_4.JPG|156x156ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|2004
|2006
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[ഒന്നാം ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|19
|[[പ്രമാണം:KodiyeriBalakrishnan.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ|കൊടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ]]
|
|18 മേയ് 2006
|16 മേയ് 2011
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[അച്യുതാനന്ദൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|20
|[[പ്രമാണം:Thiruvanchoor_Radhakrishnan.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]]
|
|12 ഏപ്രിൽ 2012
|31 ഡിസംബർ 2013
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[രണ്ടാം ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|21
|[[പ്രമാണം:Ramesh-chennithala-3453.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[രമേശ് ചെന്നിത്തല]]
|[[ഹരിപ്പാട്]]
|ജനുവരി 2014
|2016
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[രണ്ടാം ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |22
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Chief_Minister_Pinarayi_Vijayan_2023.tif|156x156ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പിണറായി വിജയൻ]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ധർമ്മടം]]
|25 മേയ് 2016
|3 മേയ് 2021
|
| rowspan=&quot;2&quot; |[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[ഒന്നാം വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|20 മേയ് 2021
|നിലവിൽ
|
|[[രണ്ടാം വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|}</text>
      <sha1>5f48fo2esgopy9p35shs4slglm9w9qe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4616683</id>
      <parentid>4616680</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:48:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asifalinair</username>
        <id>206364</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4616683</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9818" sha1="4g0do36g12g4dba70e3upqf7p2l65x5" xml:space="preserve">{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
! rowspan=&quot;2&quot; |ക്ര.
! rowspan=&quot;2&quot; |ചിത്രം
! rowspan=&quot;2&quot; |പേര്
! rowspan=&quot;2&quot; |നിയോജക മണ്ഡലം
! colspan=&quot;3&quot; |കാലാവധി
! rowspan=&quot;2&quot; |പാർട്ടി
! rowspan=&quot;2&quot; |മന്ത്രിസഭ
! rowspan=&quot;2&quot; |അവലംബം
|-
!മുതൽ
!വരെ
!ദൈർഘ്യം
|-
|1
|[[പ്രമാണം:EMS_Namboodiripad_2001_stamp_of_India_(cropped)_1.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|'''[[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]]'''
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|[[നീലേശ്വരം]]
|5 ഏപ്രിൽ 1957
|31 ജൂലൈ 1959
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
|[[ഒന്നാം നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|2
|[[പ്രമാണം:P._T._Chacko_(image).png|156x156ബിന്ദു]]
|[[പി.ടി. ചാക്കോ|പി. ടി. ചാക്കോ]]
|[[മീനച്ചിൽ]]
|1960
|1964
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|* [[പട്ടം എ. താണുപിള്ള മന്ത്രിസഭ]]
* [[ശങ്കർ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|3
|[[പ്രമാണം:EMS_Namboodiripad_2001_stamp_of_India_(cropped)_1.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|[[പട്ടാമ്പി]]
|1967
|1969
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[രണ്ടാം നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |4
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Indian_Union_Muslim_League_leader_C._H._Mohammed_Koya.jpg|156x156ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി. എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ]]
|[[മങ്കട]]
|1 നവംബർ 1969
|1 ഓഗസ്റ്റ് 1970
|{{Age in years and days nts|1 November 1969|1 August 1970}}
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്]]
|[[ഒന്നാം അച്ചുത മേനോൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|[[കൊണ്ടോട്ടി]]
|4 ഒക്ടോബർ 1970
|1 മാർച്ച് 1973
|{{Age in years and days nts|4 October 1970|1 March 1973}}
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്]]
|[[രണ്ടാം അച്ചുത മേനോൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|5
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള]]
|2 മാർച്ച് 1973
|25 മാർച്ച് 1977
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[രണ്ടാം അച്ചുത മേനോൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|6
|[[പ്രമാണം:K._M._Mani_portrait.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[കെ.എം. മാണി|കെ. എം. മണി]]
|[[പാലാ]]
|25 മാർച്ച് 1977
|21 ഡിസംബർ 1977
|
|[[കേരള കോൺഗ്രസ്]]
|[[ഒന്നാം കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|7
|[[പ്രമാണം:P.J_Joseph.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[പി.ജെ. ജോസഫ്|പി. ജെ. ജോസഫ്]]
|[[തൊടുപുഴ]]
|4 ജനുവരി 1978
|26 സെപ്റ്റംബർ 1978
|
|[[കേരള കോൺഗ്രസ്]]
|[[ഒന്നാം ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|8
|[[പ്രമാണം:K._M._Mani_portrait.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[കെ.എം. മാണി|കെ. എം. മണി]]
|[[പാലാ]]
|4 ഒക്ടോബർ 1978
|26 ജൂലൈ 1979
|
|[[കേരള കോൺഗ്രസ്]]
|[[പി. കെ. വാസുദേവൻ നായർ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|9
|[[പ്രമാണം:Indian_Union_Muslim_League_leader_C._H._Mohammed_Koya.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി. എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|[[മലപ്പുറം]]
|12 ഒക്ടോബർ 1979
|1 ഡിസംബർ 1979
|{{Age in years and days nts|12 October 1979|1 December 1979}}
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്]]
|[[കോയ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|10
|
|[[ടി.കെ. രാമകൃഷ്ണൻ|ടി. കെ. രാമകൃഷ്ണൻ]]
|
|25 ജനുവരി 1980
|20 ഒക്ടോബർ 1981
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[ഒന്നാം നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|11
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_2013_4.JPG|156x156ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]
|1981
|1982
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[രണ്ടാം കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|12
|[[പ്രമാണം:Vayalar_Ravi-crop.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[വയലാർ രവി]]
|
|24 മേയ് 1982
|24 മേയ് 1986
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[മൂന്നാം കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|13
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[ഇ. കെ. നായനാർ]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|1987
|1991
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[രണ്ടാം നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|14
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|1991
|1995
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[നാലാം കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|15
|[[പ്രമാണം:A._K._Antony.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[എ. കെ. ആന്റണി]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|1995
|1996
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[രണ്ടാം ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|16
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[ഇ. കെ. നായനാർ]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|1996
|2001
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[മൂന്നാം നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|17
|[[പ്രമാണം:A._K._Antony.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[എ. കെ. ആന്റണി]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|2001
|2004
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[മൂന്നാം ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|18
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_2013_4.JPG|156x156ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
|
|2004
|2006
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[ഒന്നാം ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|19
|[[പ്രമാണം:KodiyeriBalakrishnan.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ|കൊടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ]]
|
|18 മേയ് 2006
|16 മേയ് 2011
|
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[അച്യുതാനന്ദൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|20
|[[പ്രമാണം:Thiruvanchoor_Radhakrishnan.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]]
|
|12 ഏപ്രിൽ 2012
|31 ഡിസംബർ 2013
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[രണ്ടാം ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|21
|[[പ്രമാണം:Ramesh-chennithala-3453.jpg|156x156ബിന്ദു]]
|[[രമേശ് ചെന്നിത്തല]]
|[[ഹരിപ്പാട്]]
|ജനുവരി 2014
|2016
|
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|[[രണ്ടാം ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |22
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Chief_Minister_Pinarayi_Vijayan_2023.tif|156x156ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പിണറായി വിജയൻ]]
{{small|(മുഖ്യമന്ത്രി)}}
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ധർമ്മടം]]
|25 മേയ് 2016
|3 മേയ് 2021
|
| rowspan=&quot;2&quot; |[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
|[[ഒന്നാം വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|-
|20 മേയ് 2021
|നിലവിൽ
|
|[[രണ്ടാം വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
|
|}
{{Category:കേരള സർക്കാർ}}</text>
      <sha1>4g0do36g12g4dba70e3upqf7p2l65x5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Warbear1976</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666970</id>
    <revision>
      <id>4616686</id>
      <timestamp>2026-05-01T11:19:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616686</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6831" sha1="7ku95vf24h503430y4zx3n3rmd5ejdw" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Warbear1976 | Warbear1976 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 11:19, 1 മേയ് 2026 (UTC)</text>
      <sha1>7ku95vf24h503430y4zx3n3rmd5ejdw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ram.unni.pm</title>
    <ns>3</ns>
    <id>666971</id>
    <revision>
      <id>4616688</id>
      <timestamp>2026-05-01T11:34:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4616688</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6831" sha1="lkpcuv29ake5ox6qv9bafx0ui0ye85m" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Ram.unni.pm | Ram.unni.pm | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 11:34, 1 മേയ് 2026 (UTC)</text>
      <sha1>lkpcuv29ake5ox6qv9bafx0ui0ye85m</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>