വിക്കിപീഡിയ mlwiki https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B5%BE MediaWiki 1.46.0-wmf.26 first-letter മീഡിയ പ്രത്യേകം സംവാദം ഉപയോക്താവ് ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം വിക്കിപീഡിയ വിക്കിപീഡിയ സംവാദം പ്രമാണം പ്രമാണത്തിന്റെ സംവാദം മീഡിയവിക്കി മീഡിയവിക്കി സംവാദം ഫലകം ഫലകത്തിന്റെ സംവാദം സഹായം സഹായത്തിന്റെ സംവാദം വർഗ്ഗം വർഗ്ഗത്തിന്റെ സംവാദം കവാടം കവാടത്തിന്റെ സംവാദം കരട് കരട് സംവാദം TimedText TimedText talk ഘടകം ഘടകത്തിന്റെ സംവാദം Event Event talk 0 2550 4617018 4601680 2026-05-03T14:34:25Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617018 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Jesus}} <div class="messagebox" style="background-color:silver; color:white; padding: 0.5em; text-align: left; width: auto;" >{{നാനാർത്ഥം|കർത്താവ്}} <br></div> {{Infobox Person |name= യേശു |image=Jesus-Christ-from-Hagia-Sophia.jpg |caption = |birth_date= 7–2 BC/BCE |birth_place= [[ബെത്‌ലഹെം]], [[യൂദയാ]], [[റോമാ സാമ്രാജ്യം]] (പരമ്പരാഗത വിശ്വാസം) |dead=dead |death_place= [[ഗൊൽഗോഥാ]], ജോസെഫൂസിന്റെ രണ്ടാം [[ജറൂസലേം]] മതിലിനു പുറത്ത്, [[യൂദയാ പ്രവിശ്യ]], [[റോമാ സാമ്രാജ്യം]] |death_date= 26–36 AD/CE. (ക്രിസ്ത്യാനികൾ അദ്ദേഹം മൂന്നുനാൾക്കുശേഷം [[യേശുവിന്റെ ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പ്|ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റതായി]] വിശ്വസിക്കുന്നു.) |death_cause= [[യേശുക്രിസ്തുവിന്റെ കുരിശുമരണം|കുരിശുമരണം]] |resting_place= ഒരു പൂന്തോട്ടത്തിലുള്ള ശവക്കല്ലറ, പരമ്പരാഗത വിശ്വാസപ്രകാരം ഇന്ന് [[വിശുദ്ധ ശവകുടീരത്തിന്റെ പള്ളി]] നിലകൊള്ളുന്ന സ്ഥാനത്ത്<ref>[[Eusebius of Caesarea|Eusebius]], ''Life of Constantine'' </ref> |occupation= [[ആശാരി]], സഞ്ചരിക്കുന്ന [[പ്രവാചകൻ|പ്രബോധകൻ]] |home_town=[[നസ്രത്ത്]], [[ഗലീലി]] }} '''ഈശോ''', '''ഈശോമിശിഹാ''', '''യേശു ക്രിസ്തു''' എന്നൊക്കെ അറിയപ്പെടുന്ന '''നസ്രത്തിലെ യേശു''' (7–2 [[ക്രിസ്തുവിനു മുമ്പ്|BC]]/[[Before Common Era|BCE]] to 26–36 [[അന്നോ ഡോമിനി|AD]]/[[Common Era|CE]]),<!-- PLEASE DO NOT CHANGE THE WAY DATES ARE EXPRESSED IN THIS ARTICLE. Things are the way they are due to a long struggle to attain consensus, and unless you have attained consensus with other editors via the discussion page of this article, the dates should remain AS IS. Thank you!--><ref>Some of the historians and Biblical scholars who place the birth and death of Jesus within this range include [[D. A. Carson]], [[Douglas J. Moo]] and [[Leon Morris]]. ''An Introduction to the New Testament.'' Grand Rapids, MI: Zondervan Publishing House, 1992, 54, 56</ref><ref> [[Michael Grant (author)|Michael Grant]], ''Jesus: An Historian's Review of the Gospels'', Scribner's, 1977, p. 71; [[John P. Meier]], ''A Marginal Jew'', Doubleday, 1991–, vol. 1:214; [[E. P. Sanders]], ''The Historical Figure of Jesus'', Penguin Books, 1993, pp. 10–11, and [[Ben Witherington III]], "Primary Sources," ''Christian History'' 17 (1998) No. 3:12–20. </ref> [[ക്രിസ്തുമതം|ക്രിസ്തുമതത്തിന്റെ]] കേന്ദ്രപുരുഷനും മിക്ക ക്രിസ്ത്യാനികളും ദൈവത്തിന്റെ അവതാരമായി കരുതുന്നതും മറ്റു പല മതങ്ങളിലും പ്രധാന്യമുള്ളതുമായ വ്യക്തിയാണ്‌. യേശു ക്രിസ്തു എന്ന് പൊതുവായി ഇദ്ദേഹം അറിയപ്പെടുന്നെങ്കിലും ''ക്രിസ്തു'' എന്നത്‌ പേരിന്റെ ഭാഗമല്ല. ''അഭിഷിക്തൻ'' എന്നർത്ഥമുള്ള ഈ വാക്ക് യേശു എന്ന നാമത്തിനൊപ്പം ക്രൈസ്തവർ ഉപയോഗിച്ചു വരുന്ന സ്ഥാനപ്പേരാണ്.<ref>Based on ''Liddell & Scott's Greek-English Lexicon'': ''The word ''[[Christ]]'' ([[Greek language|Greek]] Χριστός, ''Christos'', "the anointed one") is a literal translation of "[[Jewish Messiah|mashiah]]" used in the Greek [[Septuagint]] version of the Bible, and derived from the Greek verb χριω "rub, anoint with scented unguents or oil, as was done after bathing," "anoint in token of consecration."'' - ''from: [[:en:Messiah]]''</ref> ക്രിസ്തുമത വിശ്വാസ പ്രകാരം യേശു പഴയനിയമത്തിൽ ഇസ്രയേൽ ജനതയ്ക്ക്‌ വാഗ്ദാനം ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്ന [[മിശിഹ|മിശിഹായും]] ലോകരക്ഷക്കായി ജഡശരീരമെടുത്ത ദൈവപുത്രനുമാണ്‌.<ref>[[:s:സത്യവേദപുസ്തകം/ലൂക്കൊസ്/അദ്ധ്യായം 1|ലൂക്കൊസ് 1:35]]</ref> ക്രിസ്തീയ വിശ്വാസം കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്‌ [[യേശുക്രിസ്തുവിന്റെ കുരിശുമരണം|യേശുവിന്റെ കുരിശിലെ മരണത്തിലും]] അതുവഴി സാധിച്ചെടുത്തതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന മനുഷ്യകുലത്തിന്റെ [[നിത്യരക്ഷ|രക്ഷയിലുമാണ്]].<ref>[[:s:സത്യവേദപുസ്തകം/1. കൊരിന്ത്യർ/അദ്ധ്യായം 15|1 കൊറിന്ത്യർ 15:12-22]]</ref> യേശുവിനേക്കുറിച്ചുള്ള മറ്റു ക്രിസ്തീയ വിശ്വാസങ്ങളിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടവ അദ്ദേഹം [[യേശുവിന്റെ കന്യാജനനം|പുരുഷേച്ഛയിൽ നിന്നല്ലാതെ ജനിച്ചവനും]] അനേകം [[യേശു പ്രവർത്തിച്ച അത്ഭുതങ്ങൾ|അത്ഭുതങ്ങൾ പ്രവർത്തിച്ചവനും]] സഭാ സ്ഥാപനം നടത്തിയവനും മരണശേഷം [[യേശുവിന്റെ ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പ്|ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റ്]] [[യേശുവിന്റെ സ്വർഗ്ഗാരോഹണം|സ്വർഗ്ഗാരോഹണം]] ചെയ്തവനും അവസാന നാളിൽ വീണ്ടും വരാനിരിക്കുന്നവനുമാണെന്നതാണ്‌. ക്രിസ്ത്യാനികൾ ബഹുഭൂരിപക്ഷവും യേശുവിനെ ദൈവവുമായുള്ള അനുരഞ്ജനം സാധ്യമാക്കിയ   [[ദൈവപുത്രൻ|ദൈവപുത്രനും]] [[ത്രിത്വം|ത്രിത്വത്തിലെ]] രണ്ടാമത്തെ ആളുമായി ആരാധിക്കുന്നു. എന്നാൽ ത്രിത്വവിശ്വാസം ബൈബിളധിഷ്ടിതമല്ലെന്ന് കരുതുന്നതിനാൽ ചില ക്രൈസ്തവ വിഭാഗങ്ങൾ യേശുവിന് [[പിതാവായ ദൈവം|പിതാവിന്]] തുല്യമായ ദൈവികത നൽകുന്നില്ല. [[ഇസ്ലാം|ഇസ്ലാം മത വിശ്വാസികൾക്ക്‌]] യേശു, [[ഈസാ നബി|ഈസാ]] ({{lang-ar|عيسى}}) മസീഹ് എന്ന പേരിലറിയപ്പെടുന്ന പ്രവാചകനും<ref>James Leslie Houlden, "Jesus: The Complete Guide", Continuum International Publishing Group, 2005, ISBN 0-8264-8011-X</ref><ref>Prof. Dr. Şaban Ali Düzgün, "[http://www.diyanet.gov.tr/english/web_kitap.asp?yid=30 Uncovering Islam: Questions and Answers about Islamic Beliefs and Teachings] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090201122618/http://www.diyanet.gov.tr/English/web_kitap.asp?yid=30 |date=2009-02-01 }}", Ankara: The Presidency of Religious Affairs Publishing, 2004</ref> ദൈവവചനം അറിയിച്ചവനും അത്ഭുതപ്രവർത്തകനും മിശിഹായുമാണ്‌‌. എന്നാൽ, യേശുവിന്റെ ദൈവികത്വവും കുരിശുമരണവും [[മുസ്ലീം|ഇസ്ലാം മതവിശ്വാസികൾ]] അംഗീകരിക്കുന്നില്ല.<ref>[[s:പരിശുദ്ധ ഖുർആൻ/നിസാഅ്#157|പരിശുദ്ധ ഖുർആൻ/നിസാഅ്#157]]</ref> പക്ഷേ, അദ്ദേഹം ശരീരത്തോടെ സ്വർഗ്ഗാരോഹണം ചെയ്തെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നു. == പേരിനു പിന്നിൽ == യേശു എന്ന വാക്ക്‌ ''യെഹോശുവ'' ( יהושע ) (ഇംഗ്ലീഷിൽ ജോഷ്വ) എന്ന [[ഹീബ്രു]] വാക്കിന്റെ രൂപഭേദമാണ്. '[[യഹോവ]] രക്ഷയാകുന്നു' എന്നാണ്‌ ഈ പേരിന്റെ അർത്ഥം.<ref>http://www.hebrew4christians.com/Articles/Is_Christ_Jewish_/is_christ_jewish_.html</ref> ക്രിസ്തു എന്ന പദമാകട്ടെ അഭിഷക്തൻ എന്നർത്ഥമുള്ള ''ക്രിസ്തോസ്'' എന്ന [[ഗ്രീക്ക്]] പദത്തിൽ നിന്നാണ്‌ രൂപം കൊണ്ടത്. <ref> {{cite book |last=പി.എം. |first=ജോസഫ്|authorlink= ഡോ.പി.എം.ജോസഫ്|coauthors= |title= മലയാളത്തിലെ പരകീയ പദങ്ങൾ|year=1995 |publisher=കേരള ഭാഷാ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് |location=തിരുവനന്തപുരം |isbn=}} </ref> പൗരസ്ത്യ സുറിയാനിയിൽ ഈശോ എന്നും പാശ്ചാത്യ സുറിയാനിയിൽ യേശു എന്നുമാണ്‌ ഉച്ചാരണം. == ജീവിതരേഖ == യേശു ജനിച്ച വർഷവും സമയവും സംബന്ധിച്ച് പണ്ഡിതരുടെ ഇടയിൽ അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങളുണ്ട്. യേശു ജനിച്ചത് ബി.സി. 7-നും 2-നും ഇടയിലാണെന്നും, മരിച്ചത് ഏ.ഡി.26-നും 36-നും ഇടയിലാണെന്നും വിവിധ അഭിപ്രായങ്ങൾ പ്രകാരം കാണുന്നു .<ref>Some of the historians and Biblical scholars who place the birth and death of Jesus within this range include [[D. A. Carson]], [[Douglas J. Moo]] and [[Leon Morris]]. ''An Introduction to the New Testament.'' Grand Rapids, MI: Zondervan Publishing House, 1992, 54, 56</ref><ref>[[Michael Grant (author)|Michael Grant]], ''Jesus: An Historian's Review of the Gospels'', Scribner's, 1977, p. 71; [[John P. Meier]], ''A Marginal Jew'', Doubleday, 1991–, vol. 1:214; Sanders (1993), pp. 10–11; and [[Ben Witherington III]], "Primary Sources," ''Christian History'' 17 (1998) No. 3:12–20.</ref> ഇന്നത്തെ പാശ്ചാത്യരീതിയിലുള്ള വർഷക്കണക്ക് ക്രിസ്തുവിന്റെ ജനനത്തിനുശേഷമുള്ള വർഷങ്ങൾ എണ്ണാൻ പുരാതനകാലം മുതൽ നടന്ന ശ്രമത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്‌. [[മത്തായി എഴുതിയ സുവിശേഷം|മത്തായിയുടെ സുവിശേഷമനുസരിച്ച്]] യേശുവിന്റെ ജനനം ബി.സി. 4ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ മരിച്ച <ref>Edwin D. Freed, ''Stories of Jesus' Birth'', (Continuum International, 2004), page 119.</ref> [[മഹാനായ ഹെറോദേസ്|ശ്രേഷ്ഠനായ ഹെറോദേസിന്റെ]] കാലത്തായിരുന്നു. എന്നാൽ [[ലൂക്കാ എഴുതിയ സുവിശേഷം|ലൂക്കായുടെ സുവിശേഷമനുസരിച്ച്]] യേശുവിന്റെ ജനനം ഏ.ഡി. ആറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നടന്ന <ref>James D. G. Dunn, Jesus Remembered, Eerdmans Publishing (2003), page 324.</ref> സിറിയയിലെയും യൂദയായിലെയും ആദ്യത്തെ ജനസംഖ്യാക്കണക്കെടുപ്പിന്റെ കാലത്താണ്‌. ലഭ്യമായ തെളിവുകളനുസരിച്ച് ഡിസംബർ 25-ആം തിയതി യേശുവിന്റെ ജനനം ആഘോഷിക്കാൻ തുടങ്ങിയത് ഏ.ഡി. 354-ൽ റോമിലാണ്‌. ആദ്യകാലത്ത് പാശ്ചാത്യ-പൗരസ്ത്യ സഭകൾ വ്യത്യസ്ത തീയതികളിലായിരുന്നു യേശുവിന്റെ ജനനം ആഘോഷിച്ചിരുന്നത്. പിൽക്കാലത്ത് ആഗോള വ്യാപകമായി മിക്ക സഭകളും [[ക്രിസ്തുമസ്]] തീയതി [[ഡിസംബർ 25]] ആയി സ്വീകരിച്ചു തുടങ്ങി. എന്നാൽ അർമേനിയൻ സഭയുൾപ്പെടെയുള്ള ചില പൗരസ്ത്യ ക്രിസ്തീയ സഭകൾ ഇപ്പോഴും [[ജനുവരി 6]] ആണ്‌ [[ക്രിസ്തുമസ്]] ആയി ആഘോഷിക്കുന്നത്.<ref name=Christmas>[http://www.newadvent.org/cathen/03724b.htm Catholic Encyclopedia, ''Christmas'']</ref> പലപ്പോഴായി വർഷത്തിലെ എല്ലാ മാസങ്ങളിലും തന്നെ ക്രിസ്തുവിന്റെ ജനനത്തിയതി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.<ref name=Christmas/> യേശുവിന്റെ സുവിശേഷപ്രഘോഷണകാലഘട്ടം [[സ്നാപക യോഹന്നാൻ|സ്നാപകയോഹന്നാന്റെ]] പ്രഘോഷണകാലഘട്ടത്തിനുശേഷമായിരുന്നു.<ref>Luke states that John's ministry began in the fifteenth year of the reign of [[Tiberius Caesar]], when [[Pontius Pilate]] was governor of [[Judea]], and [[Herod Antipas|Herod]] was [[tetrarch]] of [[Galilee]], and his brother Philip was tetrarch of the region of [[Iturea]] and [[Trachonitis]], and [[Lysanias]] was tetrarch of [[Abilene (biblical)|Abilene]], during the [[List of High Priests of Israel|high priesthood]] of [[Annas]] and [[Caiaphas]].</ref> സ്നാപകയോഹന്നാൻ പ്രഘോഷണം തുടങ്ങിയത് തിബേരിയൂസ് സീസറിന്റെ ഭരണത്തിന്റെ പതിനഞ്ചാം വർഷമായിരുന്നു, {{Bibleref2c|Lk.|3:1–2}} ഏതാണ്ട് 28/29 ഏ.ഡി.യിൽ. യേശുവിന്റെ സുവിശേഷപ്രഘോഷണകാലം [[സമാന്തരസുവിശേഷങ്ങൾ|സിനോപ്റ്റിക്ക് സുവിശേഷങ്ങൾ പ്രകാരം]] ഒരു വർഷവും [[യോഹന്നാൻ എഴുതിയ സുവിശേഷം|യോഹന്നാന്റെ സുവിശേഷപ്രകാരം]] മൂന്നുവർഷവും നീണ്ടുനിന്നു.<ref>Carol A. Newsom, Sharon H. Ringe, The Women's Bible Commentary, (Westminster John Knox Press, 1998) page 381. [http://books.google.com/books?id=ymp4S2qZJ4cC&pg=PA381&vq=three-year&dq=The+Women%27s+Bible+Commentary&source=gbs_search_s&cad=0 Google Book Search preview]</ref> സുവിശേഷങ്ങളനുസരിച്ച് യേശുവിന്റെ മരണം പൊന്തിയോസ് പീലാത്തോസ് യൂദായുടെ റോമൻ പ്രൊക്കുറേറ്റർ ആയിരുന്ന ഏ.ഡി. 26-നും ഏ.ഡി. 36-നും ഇടയിലുള്ള കാലത്താണ്‌ സംഭവിച്ചത്.<ref name="Green1997">{{Cite book|last=Green|first=Joel B.|year=1997|title=The Gospel of Luke : new international commentary on the New Testament|pages=168|url=http://books.google.com/books?id=koYlW6IoOjMC&pg=PR85&dq=Joel+B.+Green,+The+Gospel+of+Luke,+(Eerdmans,+1997),+page+168&ei=pd98Sa_HA5HEMf7HnaQF&client=firefox-a#PPA168,M1|isbn=0802823157|publisher=W.B. Eerdmans Pub. Co.|location=Grand Rapids, Mich.}} </ref> ജൂത ചരിത്രകാരനായ [[Josephus on Jesus|യോസഫൂസും]]<ref name="Theissen1998">{{Cite book|last1=Theissen|first1=Gerd|last2=Merz|first2=Annette|year=1998|title=The historical Jesus : a comprehensive guide|pages=64–72|url=http://books.google.com/books?id=3ZU97DQMH6UC&pg=PA66&dq=Flavius+Josephus+and+Jesus&ei=s1J7Sc_kF6KIyASPsaG2Bg&client=firefox-a#PPA64,M1|isbn=0800631226|publisher=Fortress Press|location=Minneapolis}} </ref> ചരിത്രകാരനും റോമൻ സെനറ്ററുമായിരുന്ന [[താസിത്തൂസ്|താസിത്തൂസും]], പീലാത്തോസാണ്‌ യേശുവിന്റെ വധിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടത് എന്ന് സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു. അങ്ങനെ നോക്കിയാൽ യേശുവിന്റെ കുരിശുമരണം ഏ.ഡി. 29-നു മുമ്പോ ഏ.ഡി. 36-നു ശേഷമോ ആവാൻ തരമില്ല. മിക്ക ക്രൈസ്തവ സഭകളും യേശുവിന്റെ കുരിശുമരണം [[ദുഃഖവെള്ളി|ദുഃഖവെള്ളിയാഴ്ചയും]] ഉയിർത്തെഴുന്നേല്പ്പ് [[ഈസ്റ്റർ|ഈസ്റ്റർ ഞായറാഴ്ചയും]] അനുസ്മരിക്കുന്നു. [[പ്രമാണം:Spas_vsederzhitel_sinay.jpg|പകരം=Spas vsederzhitel sinay|ഇടത്ത്‌|746x746ബിന്ദു]] == സുവിശേഷങ്ങളിലെ യേശു == === നാലു സുവിശേഷങ്ങൾ === [[പ്രമാണം:StJohnsAshfield_StainedGlass_GoodShepherd_Portrait_cropped.jpg|thumb|200px|'''നല്ല ഇടയനായി യേശുവിനെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു''' <br>(യേശുവിന്റെ ഉപമകളിലൊന്നാണ് നല്ല ഇടയന്റേത്<ref>[[:s:സത്യവേദപുസ്തകം/യോഹന്നാൻ/അദ്ധ്യായം 10|യോഹന്നാൻ 10:1-18]]</ref>) <br>നിറം ചേർത്ത സ്പടികം കലാസൃഷ്‌ടി]] യേശുവിന്റെ ജീവിതത്തെക്കുറിച്ച് പ്രധാനമായും വിവരങ്ങൾ തരുന്നത് [[ബൈബിൾ|ക്രിസ്തീയ ബൈബിളിന്റെ]] ഭാഗമായ നാലു [[സുവിശേഷങ്ങൾ|സുവിശേഷങ്ങളാണ്]]. [[മത്തായിയുടെ സുവിശേഷം]], [[മർക്കോസിന്റെ സുവിശേഷം]], [[ലൂക്കാ എഴുതിയ സുവിശേഷം|ലൂക്കായുടെ സുവിശേഷം]], [[യോഹന്നാന്റെ സുവിശേഷം]] എന്നിവയാണവ. അവയിൽ ആദ്യത്തെ മൂന്നു സുവിശേഷങ്ങൾ ഏതാണ്ട് ഒരേ നിലപാടിൽ നിന്ന് എഴുതപ്പെട്ടവയാണ്. അതിനാൽ അവയെ പൊതുവായി [[സമാന്തരസുവിശേഷങ്ങൾ]] എന്നു വിളിക്കുന്നു. നാലാമത്തേതായ യോഹന്നാന്റെ സുവിശേഷം വ്യതിരിക്തമായൊരു കാഴ്ചപ്പാടാണ് പിന്തുടരുന്നത്. == ജനനം, കുടുംബം, വംശാവലി == [[സുവിശേഷങ്ങൾ|സുവിശേഷങ്ങളിലെ]] വിവരണങ്ങൾ അനുസരിച്ച്, പലസ്തീനയിൽ റോമൻ മേൽക്കോയ്മ നിലനിൽക്കേ, യൂദയായിലെ ബേത്‌ലഹേമിൽ യേശു ജനിച്ചു. ആശാരിപ്പണിക്കാരനായിരുന്ന [[വിശുദ്ധ യൗസേപ്പ്|യൗസേപ്പിന്റെ]] ഭാര്യ [[മറിയം]] ആയിരുന്നു അമ്മ. എന്നാൽ മറിയയും യൗസേപ്പും തമ്മിലുള്ള വിവാഹനിശ്ചയം കഴിഞ്ഞിരിക്കെ, അവർ സഹവസിക്കുന്നതിനു മുമ്പ് അവൾ ദൈവാത്മാവിന്റെ ശക്തിമൂലം ഗർഭം ധരിച്ചതിനാൽ യൗസേപ്പ് യേശുവിന്റെ ജഡത്താലുള്ള പിതാവായി പരിഗണിക്കപ്പെടുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തെ യേശുവിന്റെ വളർത്തുപിതാവായി മാത്രം കണക്കാക്കുന്നു. യൗസേപ്പും മറിയവും ഇസ്രായേലിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മഹാനായ രാജാവായിരുന്ന [[ദാവീദ്|ദാവീദിന്റെ]] വംശത്തിൽ പെട്ടവരായിരുന്നു. മത്തായിയുടേയും, ലൂക്കായുടേയും സുവിശേഷങ്ങൾ യേശുവിന്റെ വംശാവലി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. മത്തായിയുടെ സുവിശേഷത്തിലെ വംശാവലി യഹൂദജനതയുടെ പൂർവപിതാവായ [[അബ്രാഹം]] വരെയുള്ളതാണെങ്കിൽ, ലൂക്കായുടെ സുവിശേഷത്തിലേത് മനുഷ്യവംശത്തിന്റെ ആദിപിതാവായി കരുതപ്പെടുന്ന [[ആദം]] വരെയുള്ളതാണ്. == പരസ്യജീവിതം, കുരിശുമരണം == ബേത്‌ലഹേമിൽ ജനിച്ച യേശു [[ഗലീലിയ|ഗലീലായിലെ]] നസറത്തിൽ മുപ്പതുവയസ്സുവരെ ഏറെ അറിയപ്പെടാത്തവനായി യൗസേപ്പിനും മറിയത്തിനും കീഴ്വഴങ്ങി ജീവിച്ചു. മുപ്പതു വയസ്സായപ്പോൾ യോർദ്ദാൻ നദിക്കരെ [[സ്നാപക യോഹന്നാൻ|സ്നാപകയോഹന്നാനിൽ]] നിന്നു ജ്ഞാനസ്നാനം സ്വീകരിച്ചതോടെ തുടങ്ങിയ യേശുവിന്റെ പരസ്യജീവിതം, ഗലീലായിലും യൂദയായിലുമായി, ഏതാണ്ട് മൂന്നു വർഷം നീണ്ടു നിന്നു. വിശുദ്ധനഗരമായ ജറൂസലേമിലാണ് അത് പര്യവസാനിച്ചത്. സുവിശേഷങ്ങളിൽ പ്രകടമാകുന്ന യേശുവിന്റെ വ്യക്തിത്വം ആരേയും പിടിച്ചുനിർത്തുന്ന ഒന്നാണ്.<ref>All four Gospels agree in giving us a picture of a very definite personality. One is obliged to say: 'Here was a man. This could not have been invented.' HG Well-ന്റെ A Short History of the World എന്ന പുസ്തകത്തിൽ നിന്ന്.</ref> അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഠനങ്ങൾ യഹൂദമതത്തിന്റെ തത്ത്വങ്ങളിലും വിശ്വാസങ്ങളിലും അടിയുറച്ചതായിരുന്നെങ്കിലും, അക്കാലത്തെ മതനേതൃത്വത്തിന് രസിക്കുന്നതായിരുന്നില്ല ആ പഠനങ്ങളുടെ ഊന്നൽ. പോരാഞ്ഞ് യേശു യഹൂദരും റോമൻ അധികാരികളുമായി സംഘർഷത്തിനു കാരണമായേക്കും എന്നും യഹൂദനേതൃത്വം ഭയന്നു. ഒടുവിൽ മതനേതൃത്വത്തിന്റെ ഒത്താശയോടെ, റോമൻ അധികാരികൾ ജറൂസലേമിൽ വച്ച്, യഹൂദർ ഈജിപ്തിലെ അടിമത്തത്തിൽ നിന്നുള്ള അവരുടെ മോചനത്തിന്റെ ഓർമ്മ ആചരിക്കുന്ന പെസഹാക്കാലത്ത്, യേശുവിനെ കുരിശിൽ തറച്ചു കൊന്നു. മരിച്ച് മൂന്നാം ദിവസം അദ്ദേഹം ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റു എന്നും സ്വർഗ്ഗാരോഹണം ചെയ്യപ്പെട്ടു എന്നും സുവിശേഷങ്ങളിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. == മതവീക്ഷണങ്ങൾ == === ക്രൈസ്തവ വീക്ഷണം === {{പ്രധാനലേഖനം|ദൈവപുത്രൻ}} മുഖ്യധാരാ ക്രൈസ്തവ വീക്ഷണ പ്രകാരം [[ത്രിത്വം|ദൈവിക ത്രിത്വത്തിലെ]] രണ്ടാമനായ ദൈവപുത്രന്റെ അഥവാ 'പുത്രനാം ദൈവത്തിന്റെ' മനുഷ്യാവതാരമാണ് യേശുക്രിസ്തു. ദൈവിക കല്പന ബോധപൂർവ്വം ലംഘിച്ചതിനാൽ പാപികളായ മനുഷ്യവർഗ്ഗത്തെ ദൈവികസ്നേഹത്തിലേക്ക് മടക്കിക്കൊണ്ടു വരാൻ കാലത്തികവിൽ പുത്രനായ ദൈവം പരിശുദ്ധാത്മ ശക്തിയാൽ [[മറിയം|കന്യക മറിയാമിന്റെ]] പുത്രനായി ബേത്‌ലഹേമിൽ ജനിച്ചു. യേശുക്രിസ്തു പൂർണ്ണ ദൈവവും പൂർണ്ണ മനുഷ്യനും ആയിരുന്നു എന്നു മുഖ്യധാരാ സഭകളെല്ലാം തന്നെ അംഗീകരിക്കുന്നു. പാപമൊഴികെ മറ്റെല്ലാ കാര്യത്തിലും യേശു എല്ലാ മനുഷ്യർക്കും തുല്യനെന്നുള്ളതു പോലെ തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദൈവത്വത്തെപ്പറ്റിയുള്ള പരാമർശങ്ങളും ബൈബിളിൽ ഉള്ളതായി ഈ സഭകൾ വിശ്വസിക്കുന്നു. എന്നാൽ [[അത്രിത്വം|അത്രിത്വവിശ്വാസം]] പുലർത്തുന്ന [[യഹോവയുടെ സാക്ഷികൾ|യഹോവയുടെ സാക്ഷികളെ]] പോലെയുള്ള ക്രൈസ്തവസമൂഹങ്ങൾ യേശുവിന്റെ ദൈവികതയെ പൂർണ്ണമായോ ഭാഗികമായോ നിഷേധിക്കുന്നു. ഇവർ യേശുവിനെ രക്ഷകനായും, ഏക മദ്ധ്യസ്ഥനായും, പാപപരിഹാരകനായും മാത്രം കാണുന്നു. === ഇസ്ലാമിക വീക്ഷണം === {{പ്രധാനലേഖനം|യേശുവിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഇസ്‌ലാമിക വീക്ഷണം}} ദൈവപുത്രനായിട്ടല്ല [[ഇസ്‌ലാം|ഇസ്‌ലാമിൽ]] യേശുവിനെ ഉദ്ധരിച്ചിരിക്കുന്നത്. മറിച്ച് ജനങ്ങൾക്ക് ദൈവികദർശനവുമായി വരുന്ന [[പ്രവാചകൻ|പ്രവാചകനായിട്ടാണ്]] യേശുവിനെ [[ഇസ്‌ലാം]] പരിചയപ്പെടുത്തുന്നത്. യേശുവിന്റെ ജനനം, മരണം, ജീവിതം എന്ന് തുടങ്ങി എല്ലാ വിഷയത്തിലും ഖുർആൻ ബൈബിളിൽനിന്നും ഒരല്പം വ്യത്യസ്തമായ വീക്ഷണമാണ് വരച്ചു കാണിക്കുന്നത്. മുസ്‌ലിംകൾ യേശുവിനെ '''[[ഈസാ നബി]]''' എന്നു വിളിക്കുന്നു. യേശുവിന്റെ കുരിശ് മരണം ഇസ്‌ലാമിക വിശ്വാസത്തിലില്ല. == ചരിത്രത്തിലെ യേശു == === പ്രശ്നം === ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[റോം|റോമൻ]] ആധിപത്യത്തിൻ കീഴിലായിരുന്ന, ഗ്രീക്ക് ഭാഷയുടെയും സംസ്കാരത്തിന്റേയും സ്വാധീനം കാര്യമായുണ്ടായിരുന്ന, ഗലീലായും യൂദയായും ആണ് യേശുവിന്റെ ഐഹിക ജീവിതത്തിന്റെ സ്ഥലകാലങ്ങൾ ആയി പരിഗണിക്കപ്പെടുന്നത്. ജന്മം കൊണ്ടും വിശ്വാസം കൊണ്ടും അദ്ദേഹം യഹൂദനായിരുന്നു. റോമാക്കാരും ഗ്രീക്കുകാരും യഹൂദരും, ചരിത്രബോധമുള്ളവരും, ചരിത്രത്തെ കാര്യമായി എടുക്കുന്നവരും ആയിരുന്നു. എന്നിട്ടും ക്രൈസ്തവ രേഖകളായ സുവിശേഷങ്ങൾ അല്ലാതെ യേശുവിനെ സംബന്ധിച്ച്, സമകാലികമായ റോമൻ, ഗ്രീക്ക്, യഹൂദ രേഖകളൊന്നും ഇല്ലാതെ പോയത് ചരിത്രകാരന്മാരെ അത്ഭുതപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. സമകാലീന യഹൂദ ചിന്തകനും ചരിത്രകാരനുമായിരുന്ന [[ഫിലോ]] (ക്രി.മു. 20 - ക്രി.പി. 50) യേശുവിനെക്കുറിച്ച് ഒന്നും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല.<ref>https://web.archive.org/web/20011014065417/http://www.geocities.com/paulntobin/sources.html#philo <!-- Philo was a Jewish philosopher who lived from around the third decade BC to around the fifty decade AD. This makes him a full contemporary of Jesus, who probably lived from c.6BC to c.AD30. Philo was someone who maintained an active interest in the welfare of Israel. Yet in more than fifty works of Philo known to us today, there is not a single allusion to Jesus or to his followers --></ref>ക്രി.പി. 100-ൽ മരിച്ച [[ജോസെഫസ്|ഫ്ലാവിയസ് ജോസഫ്]] എന്ന യഹൂദ ചരിത്രകാന്റെ രചനകളിൽ യേശുവിനെക്കുറിച്ചുള്ളതായി നേരത്തേ കരുതപ്പെട്ടിരുന്ന പരാമർശം മിക്കവാറും, പിൽക്കാലത്ത് ചേർക്കപ്പെട്ടതാണെന്ന് ഇന്ന് പരക്ക സമ്മതിക്കപ്പെട്ടിട്ടുമുണ്ട്. പുതിയ നിയമത്തിൽ തന്നെയുള്ള വിശുദ്ധ [[പൗലോസ് അപ്പസ്തോലൻ|പൗലോസിന്റെ]] ലേഖനങ്ങൾ പോലും യേശുവിന്റെ ഭൗതിക ജീവിതത്തെക്കുറിച്ച് ഒന്നും തന്നെ പറയുന്നില്ല. == അന്വേഷണങ്ങൾ, നിഗമനങ്ങൾ == അതേസമയം യേശുവിലുള്ള വിശ്വാസം ചരിത്രഗതിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ വഹിച്ചതും വഹിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതുമായ പങ്കു കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ, യേശുവിനെ ഒരു കെട്ടുകഥയിലെ കഥാപാത്രമായി എഴുതിത്തള്ളുക അസാദ്ധ്യമാണ്. ചരിത്രത്തിലെ യേശുവിനെ, കാലാകാലങ്ങളിൽ വിശ്വാസം വച്ചുചേർത്ത പൊടിപ്പും തൊങ്ങലുമെല്ലാം മാറ്റി, കണ്ടെടുക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ പലപ്പോഴും നടന്നിട്ടുണ്ട്. പതിനെട്ടും പത്തൊൻപതും നൂറ്റാണ്ടുകളിലെ [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിൽ]] ഈ അന്വേഷണം ഒരു ഹരം തന്നെ ആയിരുന്നു. അത്തരം അന്വേഷണങ്ങളുടെ ഭാഗമായി, യേശുവിന്റെ പല സുവിശേഷേതര ജീവചരിത്രങ്ങളും ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ആ അന്വേഷണ പ്രക്രിയയുടേയും ജീവചരിത്രങ്ങളുടേയും ഒരു സമഗ്ര പഠനം തന്നെ പ്രസിദ്ധ ദൈവശാസ്ത്രജ്ഞനും മിഷനറിയും മനുഷ്യസ്നേഹിയും നോബേൽ സമ്മാന ജേതാവുമായ [[ആൽബർട്ട് ഷ്വൈറ്റ്സർ]] ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആരംഭത്തിൽ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. "[[ദ ക്വസ്റ്റ് ഓഫ് ദ ഹിസ്റ്റോറിക്കൽ ജീസസ്|ചരിത്രത്തിലെ യേശുവിനു വേണ്ടിയുള്ള അന്വേഷണം]]" (The Quest of Historial Jesus) എന്നാണ് പ്രസിദ്ധമായ ആ പഠനഗ്രന്ഥത്തിന്റെ പേര്.<ref>[[ആൽബർട്ട് ഷ്വൈറ്റ്സർ]], ചരിത്രത്തിലെ യേശുവിനു വേണ്ടിയുള്ള അന്വേഷണം, W.Montgomery-യുടെ [http://www.earlychristianwritings.com/schweitzer/index-2.html ഇംഗ്ലീഷ് പരിഭാഷ]</ref> സാമൂഹ്യപരിഷ്കർത്താവും ധർമ്മഗുരുവും ആയിരുന്ന യേശുവിനെ യുഗാന്തചിന്തയുടെ(eschatology) പ്രവാചകനായി ചിത്രീകരിച്ച സുവിശേഷകന്മാർ അദ്ദേഹത്തോട് അനീതിചെയ്തെന്ന്, ചരിത്രത്തിലെ യേശുവിനെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണത്തിൽ ഷ്വൈറ്റ്സറുടെ പൂർ‌വഗാമികളായിരുന്നവർ പലരും കരുതിയിരുന്നു. ഇതിനു നേർ‌വിപരീതമായ നിഗമനങ്ങളിലാണ്‌ തന്റെ പഠനത്തിനൊടുവിൽ ഷ്വൈറ്റ്സർ എത്തിച്ചേർന്നത്. അവയുടെ സംഗ്രഹം ഏതാണ്ടിങ്ങനെയാണ്: വിശ്വാസവുമായി വഴിപിരിഞ്ഞ ആധുനിക കാലത്തെ സുവിശേഷേതര ജീവചരിത്രങ്ങളിലെ [[യേശു]] അവ എഴുതിയ [[യുക്തിവാദം|യുക്തിവാദികളുടെ]] മനോധർമ്മ പ്രകടനങ്ങൾ മാത്രമാണ്‌. സുവിശേഷങ്ങൾ ഇഴ പിരിച്ച്, യൂറോപ്യൻ ജ്ഞാനോദയത്തിന്റെ സൃഷ്ടിയായ ആധുനികയുക്തിയുമായി ഒത്തുപോകുന്ന ഒരു യേശുവിനെ കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമം വ്യർഥമാണ്. യേശുവിന്റെ സന്മാർഗ്ഗപ്രബോധനങ്ങളെ ആധാരമാക്കി സുവിശേഷങ്ങളിലെ യുഗാന്തചിന്തയെ മനസ്സിലാക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനു പകരം യേശുവിനെ നയിച്ചിരുന്ന യുഗാന്തബോധത്തെ ആധാരമാക്കി അദ്ദേഹത്തിന്റെ സന്മാർഗ്ഗചിന്തയെ മനസ്സിലാക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയാണ്‌ വേണ്ടത്‌. യേശുവിന്റെ പ്രബോധനങ്ങളുടെ മുഖ്യ പ്രചോദനവും അടിസ്ഥാനവും യുഗാന്തചിന്തയായിരുന്നു. തന്റെ ജീവിതകാലത്തു തന്നെ ചരിത്രം പരിസമാപ്തിയിലെത്തുമെന്ന വിശ്വാസത്തിലാണ്‌ യേശു പരസ്യജീവിതം ആരംഭിച്ചതും ശിഷ്യന്മാരെ സുവിശേഷവേലയ്ക്ക് നിയോഗിച്ചതും. അതു നടക്കാൻ പോകുന്നില്ലെന്ന് ബോധ്യമായപ്പോൾ, തന്റെ മരണത്തോടെ യുഗസമാപ്തി എത്തിച്ചേരുമെന്ന വിശ്വാസത്തിൽ സ്വയം ബലികൊടുക്കാൻ അദ്ദേഹം തീരുമാനിച്ചു. അതിന്‌ അവസരമൊരുക്കും വിധം തന്റെ ദൗത്യത്തിന്റെ ശേഷഭാഗം യേശു രൂപപ്പെടുത്തി. ഷ്വൈറ്റ്സറുടെ പഠനത്തിലെ പ്രസിദ്ധമായൊരു ഭാഗം ഇതാണ്‌: {{Cquote|വരുവാനിരിക്കുന്ന ദൈവപുത്രനാണ്‌ താനെന്ന ബോധത്തോടെ കടന്നുവരുന്ന യേശു, എല്ലാ ചരിത്രത്തിന്റേയും അന്ത്യം കുറിക്കാനുള്ള പരിഭ്രമണത്തിനായി ലോകചക്രത്തെ പിടിച്ചു തിരിക്കുന്നു. ചക്രം തിരിയാൻ വിസമ്മതിക്കുമ്പോൾ അവൻ തന്നെത്തന്നെ അതിലേക്കെടുത്തെറിയുന്നു. അപ്പോൾ അവനെ ഞെരിച്ചുകൊണ്ട് അത് തിരിയാൻ തുടങ്ങുന്നു. യുഗസമാപ്തിയുടെ സാഹചര്യം ഉണ്ടാക്കിയെടുക്കുന്നതിനു പകരം അതിനെ നശിപ്പിക്കുകയാണ്‌ അതോടെ അവൻ ചെയ്തത്. എങ്കിലും, മനുഷ്യരാശിയുടെ ആത്മീയാധിപനായി സ്വയം സങ്കല്പിച്ച് ചരിത്രത്തെ തന്റെ ലക്ഷ്യത്തിനനുസരിച്ച് തിരിച്ചുവിടാൻ മാത്രം അസാമാന്യമഹത്ത്വമുണ്ടായിരുന്ന ഒരു മനുഷ്യന്റെ ഛിന്നഭിന്നമായ ശരീരവും പേറി ചക്രം ഇപ്പോഴും തിരിഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. അതാണ്‌ അവന്റെ വിജയവും അവന്റെ ഭരണവും."<ref>ആൽബർട്ട് ഷ്വൈറ്റ്സർ, ചരിത്രത്തിലെ യേശുവിനെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണം, [http://www.earlychristianwritings.com/schweitzer/chapter19.html അദ്ധ്യായം 19]</ref>}} ഷ്വൈറ്റ്സറുടെ നിഗമങ്ങൾക്കു ശേഷം വലരെക്കാലത്തേക്ക് ചരിത്രത്തിലെ യേശുവിനെ അന്വേഷിക്കുന്ന പഠനങ്ങൾ കുറവായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ പിന്നെയും അത്തരം പഠനങ്ങൾ ധാരാളമായി നടക്കുന്നുണ്ട് <ref> http://www.infidels.org/library/modern/james_still/jesus_search.html</ref> ==ഇന്ത്യയും യേശുവും== ഭാരതീയ/ബുദ്ധ ദർശനങ്ങളുമായി യേശുവിന്റെ ആശയങ്ങൾക്കുണ്ടായിരുന്ന സാദൃശ്യങ്ങളും 12 വയസ്സു മുതൽ 30 വയസ്സുവരെയുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങളിലെ അവ്യക്തതയും റഷ്യൻ ചരിത്രകാരനും സഞ്ചാരിയുമായിരുന്ന നിക്കോളാസ് നോതോവിച്ചാണ് ആധുനികലോകത്തിനു മുൻപിൽ അവതരിപ്പിച്ചത്<ref>Reinhard Feldmeier ''Die Bibel: Entstehung - Botschaft - Wirkung'' 2004 Page 164 "In Deutschland war es vor allem Holger Kersten, der mit seinem Buch »Jesus lebte in Indien« (zuerst 1984, Neuauflage 1993)23 die These vom Indienaufenthalt Jesu populär machte. Die bereits oben angesprochene »Lücke im Leben Jesu«"</ref>. 1887ൽ ലഡാക്കിലെ സോജിലാ ചുരത്തിലെത്തിയ നോതോവിച്ച്.അവിടുത്തെ ലാമയിൽ നിന്നാണ് യൂറോപ്യനായ 'ക്രിസ്ത്യൻ ദലൈലാമ'യെക്കുറിച്ച് നോതോവിച്ച് കേൾക്കുന്നത്.യേശു ജീവിച്ച വിഹാരത്തെക്കുറിച്ചും അവിടെ സൂക്ഷിച്ചിട്ടുള്ള യേശുവിന്റെ പ്രബോധനങ്ങളും പ്രവർത്തികളും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള എഴുത്തുകളെക്കുറിച്ചും വിവരങ്ങൾ നൽകി. വിഹാരം തേടി യാത്രയായ നോതോവിച്ച് വളരെ കഷ്ടപ്പാടുകൾക്കു ശേഷം ആ എഴുത്തുകൾ നേരിൽക്കണ്ടു.നോതോവിച്ചിന്റെ കണ്ടെത്തെലുകളിൽനിന്നാണ് ഹോൾഗർ കേസ്റ്റന്റെ 'യേശു ഇന്ത്യയിൽ ജീവിച്ചിരുന്നു' എന്ന കൃതിയുടെ ജനനം. യൂറോകേന്ദ്രീകൃതമായ ചരിത്രത്തിൽ നിന്നുപരിയായി യേശുവിന്റെ ജീവിതത്തെ വിവിധ ദേശങ്ങളുടെയും സംസ്‌കാരങ്ങളുടെയും ചരിത്രവുമായി തുലനം ചെയ്യാൻ കേസ്റ്റൻ ശ്രമിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web |url=http://www.dcbooks.com/third-impression-of-yesu-indiayil-jeevichirunnu-released.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2015-07-16 |archive-date=2015-09-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150912013645/http://www.dcbooks.com/third-impression-of-yesu-indiayil-jeevichirunnu-released.html |url-status=dead }}</ref> എന്നാൽ മാക്സ് മുള്ളറെ പോലുള്ള ചരിത്രകാരന്മാർ ഈ വാദങ്ങളെ അംഗീകരിച്ചിരുന്നില്ല<ref>Simon J. Joseph, "Jesus in India?" ''[[Journal of the American Academy of Religion]]'' Volume 80, Issue 1 pp. 161-199 "Max Müller suggested that either the Hemis monks had deceived Notovitch or that Notovitch himself was the author of these passages"</ref> == യേശുവചനങ്ങൾ == {{Wikiquote}} * നിന്നെപ്പോലെ തന്നെ നിന്റെ അയൽക്കാരനെയും സ്നേഹിക്കുക.<br /> * അന്ധൻ അന്ധനെ നയിച്ചാൽ ഇരുവരും കുഴിയിൽ വീഴും.<br /> * വാളെടുക്കുന്നവൻ വാളാൽ നശിക്കും.<br /> * ദൈവം യോജിപ്പിച്ചത് മനുഷ്യൻ വേർപ്പെടുത്താതിരിക്കട്ടെ.<br /> * സീസറിനുള്ളത് സീസർക്കും ദൈവത്തിനുള്ളത് ദൈവത്തിനും കൊടുക്കുക.<br /> * നിങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ചെറിയവൻ ആരോ അവനാണ് നിങ്ങളിൽ ഏറ്റവും വലിയവൻ.<br /> * ഒന്നാമനാകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ അവസാനത്തവനും എല്ലാവരുടെയും ശുശ്രൂഷകനുമാകണം.<br /> * നിങ്ങളുടെ നിക്ഷേപം എവിടെയോ അവിടെയാണ് നിങ്ങളുടെ ഹൃദയവും.<br /> * കണ്ണാണു ശരീരത്തിന്റെ വിളക്ക്. കണ്ണു കുറ്റമറ്റതെങ്കിൽ ശരീരം മുഴുവൻ പ്രകാശിക്കും. കണ്ണു ദുഷിച്ചതെങ്കിലോ ശരീരം മുഴുവൻ ഇരുണ്ടുപോകും.<br /> * മറ്റുള്ളവർ നിങ്ങളോട് എങ്ങനെ പെരുമാറണമെന്ന് നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവോ, അങ്ങനെ തന്നെ നിങ്ങൾ അവരോടും പെരുമാറുവിൻ<br /> ==അരാണ് യേശു?== ■മററു ചിലർ പറഞു:ഇവൻ ഏലിയ ആണ്, േവറെ ചിലർ പറഞു:്രപവാചകരിൽ ഒരുവനെ പേപാലെ ഇവനും ഒരു ്രപവചകനാണ്.(മാർകോസ്ഃ6ഃ15) ■johnഃ5ഃ30 ■johnഃ6ഃ14 ■johnഃ9ഃ17 ■johnഃ8ഃ40 ■actsഃ2ഃ22 ■actsഃ3ഃ13 ==ഖുർആനിൽ== □Quranഃ3ഃ46,48 □quranഃ2ഃ136 □quranഃ3ഃ84,85 □quranഃ4ഃ163,171 □quran42ഃ13 □quranഃ57ഃ27 == അവലംബം == <references/> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{CC|Jesus Christ}} ;മതവീക്ഷണങ്ങൾ * [http://www.latinvulgate.com/christverse.aspx Complete Sayings of Jesus Christ] ''In Parallel Latin & English — The Complete Christ Sayings'' * [http://www.newadvent.org/cathen/08374c.htm യേശു ക്രിസ്തു] - കത്തോലിക്കാ വിജ്ഞാനകോശം * [http://christianity.com/Jesus/ Christian Foundations: Jesus] articles from a Protestant perspective * [https://www.jw.org/ml/പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾ/പുസ്‌തകങ്ങൾ/ബൈബിൾ-പഠിപ്പിക്കുന്നു/യേശുക്രിസ്‌തു-ആരാണ്‌/ യേശുക്രിസ്‌തു ആരാണ്‌?] - യഹോവയുടെ സാക്ഷികളുടെ കാഴ്ചപ്പാട്. * [http://wol.jw.org/ml/wol/d/r162/lp-my/2003441#h=1:0-30:0 യേശുക്രിസ്‌തു ഭൂമിയിൽ ജീവിച്ചിരുന്നു എന്നതിൻറെ തെളിവ്‌] - യഹോവയുടെ സാക്ഷികളുടെ വെബ്‌സൈറ്റിൽ നിന്നും * [http://www.atmajyoti.org/spirwrit-the_christ_of_india.asp The Christ of India] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080526145153/http://www.atmajyoti.org/spirwrit-the_christ_of_india.asp |date=2008-05-26 }} A Hindu perspective on Jesus * [http://www.alislam.org/topics/jesus/index.php Ahmadiyya views on Jesus] * [http://www.jesuschrist.lds.org Jesus Christ, the Son of God] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080723154024/http://www.jesuschrist.lds.org/ |date=2008-07-23 }} articles from a Mormon perspective * [http://www.biblicalstudies.org.uk/jesus.php BiblicalStudies.org.uk] Offers an extensive bibliography plus numerous full-text articles. * [http://en.wikisource.org/wiki/The_Complete_Works_of_Swami_Vivekananda/Volume_4/Lectures_and_Discourses/Christ%2C_the_Messenger Christ, the Messenger]— Swami Vivekananda ; ചരിത്രപരവും വിമർശനാത്മകവുമായ വീക്ഷണങ്ങൾ * [http://www.religionfacts.com/christianity/history/jesus.htm Overview of the Life of Jesus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080609203646/http://www.religionfacts.com/christianity/history/jesus.htm |date=2008-06-09 }} A summary of New Testament accounts. * [http://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/religion/ From Jesus to Christ] — A [[Frontline (PBS TV series)|Frontline]] documentary on Jesus and early Christianity. * [http://www.religiousstudies.uncc.edu/JDTABOR/indexb.html The Jewish Roman World of Jesus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100817164055/http://www.religiousstudies.uncc.edu/JDTABOR/indexb.html |date=2010-08-17 }} * [http://www.jesuspuzzle.com/ The Jesus Puzzle] — [[Earl Doherty]]'s website. [[വർഗ്ഗം:ജീവചരിത്രം]] [[വർഗ്ഗം:യേശു]] [[വർഗ്ഗം:ക്രൈസ്തവ ദൈവം]] [[വർഗ്ഗം:1-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ വധശിക്ഷകൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 25-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:1-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ ജനിച്ചവർ]] 7ri13r72zcpqhs867vwvc95ldqw6ko6 0 4958 4617016 4560659 2026-05-03T13:51:31Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617016 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Uranus}} {{Infobox Planet | bgcolour = #c0ffff | name = യുറാനസ് | symbol = [[പ്രമാണം:Uranus symbol (fixed width).svg|24px|⛢]] | image = [[പ്രമാണം:Uranus2.jpg|240px|Uranus as seen by Voyager&nbsp;2]] | caption = Uranus, as seen by [[Voyager 2]] | discovery = yes | discoverer = വില്യം ഹെര്സചെൽ | discovered = [[മാർച്ച് 13]], [[1781]] | orbit_ref = <ref name=horizons>{{cite web | last = Yeomans | first = Donald K. |date = July 13, 2006 | url = http://ssd.jpl.nasa.gov/?horizons | title = HORIZONS System | publisher = NASA JPL | accessdate = 2007-08-08 }} — At the site, go to the "web interface" then select "Ephemeris Type: ELEMENTS", "Target Body: Uranus Barycenter" and "Center: Sun".</ref>{{Ref_label|A|a|none}} | epoch = [[J2000]] | aphelion = 3,004,419,704&nbsp;[[kilometer|km]]<br />20.08330526&nbsp;[[Astronomical unit|AU]] | perihelion = 2,748,938,461&nbsp;km<br />18.37551863 AU | semimajor = 2,876,679,082&nbsp;km<br />19.22941195 AU | eccentricity = 0.044405586 | period = 30,799.095&nbsp;[[day]]s<br />84.323326 [[julian year (astronomy)|yr]] | synodic_period = 369.66&nbsp;days<ref name="fact">{{cite web|url = http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/uranusfact.html|title = Uranus Fact Sheet|publisher = NASA|last = Williams|first = Dr. David R.|accessdate = 2007-08-10|date = January 31, 2005|archive-date = 2011-08-04|archive-url = https://web.archive.org/web/20110804224710/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/uranusfact.html|url-status = dead}}</ref> | avg_speed = 6.81&nbsp;km/s<ref name="fact"/> | inclination = 0.772556°<br />6.48° to [[Sun]]'s equator | asc_node = 73.989821° | arg_peri = 96.541318° | mean_anomaly = 142.955717° | satellites = [[Uranus' natural satellites|27]] | physical_characteristics = yes | flattening = 0.0229&nbsp;±&nbsp;0.0008{{Ref_label|B|b|none}} | equatorial_radius = 25,559&nbsp;±&nbsp;4&nbsp;km<br />4.007&nbsp;Earths<ref name="Seidelmann Archinal A'hearn et al. 2007"> {{cite doi | 10.1007/s10569-007-9072-y }} </ref>{{Ref_label|C|c|none}} | polar_radius = 24,973&nbsp;±&nbsp;20&nbsp;km<br />3.929&nbsp;Earths<ref name="Seidelmann Archinal A'hearn et al. 2007"/>{{Ref_label|C|c|none}} | surface_area = 8.1156{{e|9}}&nbsp;km²<ref name="nasafact">{{cite web|url = http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Uranus&Display=Facts|title = NASA: Solar System Exploration: Planets: Uranus: Facts & Figures|publisher = NASA|last = Munsell|first = Kirk|accessdate = 2007-08-13|date = May 14, 2007|archive-date = 2015-11-09|archive-url = https://web.archive.org/web/20151109231438/http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Uranus|url-status = dead}}</ref>{{Ref_label|C|c|none}}<br />15.91&nbsp;Earths | volume = 6.833{{e|13}}&nbsp;km³<ref name="fact"/>{{Ref_label|C|c|none}}<br />63.086&nbsp;Earths | mass = 8.6810&nbsp;±&nbsp;13{{e|25}}&nbsp;[[kilogram|kg]]<br />14.536&nbsp;Earths<ref name="Jacobson Campbell et al. 1992"> {{cite doi | 10.1086/116211 }} </ref><br /> [[standard gravitational parameter|GM]]=5,793,939&nbsp;±&nbsp;13&nbsp;km³/s² | density = 1.27&nbsp;g/cm³<ref name=fact/>{{Ref_label|C|c|none}} | surface_grav = 8.69&nbsp;[[Acceleration|m/s²]]<ref name=fact/><{{Ref_label|C|c|none}}<br />0.886&nbsp;[[g-force|g]] | escape_velocity = 21.3&nbsp;km/s<ref name=fact/>{{Ref_label|C|c|none}} | sidereal_day = [[retrograde motion|−]]0.71833 day<br />{{nowrap|17 [[hour|h]] 14 [[minute|min]] 24 [[second|s]]}}<ref name="Seidelmann Archinal A'hearn et al. 2007"/> | rot_velocity = 2.59&nbsp;km/s<br />9,320&nbsp;km/h | axial_tilt = 97.77°<ref name="Seidelmann Archinal A'hearn et al. 2007"/> | right_asc_north_pole = {{nowrap|17 h 9 min 15 s}}<br />257.311°<ref name="Seidelmann Archinal A'hearn et al. 2007"/> | declination = −15.175°<ref name="Seidelmann Archinal A'hearn et al. 2007"/> | albedo = 0.300 ([[Bond albedo|bond]])<br /> 0.51 ([[Geometric albedo|geom.]])<ref name="fact"/> | magnitude = 5.9<ref name="ephemeris">{{cite web|title=Twelve Year Planetary Ephemeris: 1995–2006|author=Espenak, Fred|work=NASA|url=http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/TYPE/TYPE.html|year=2005|accessdate=June 14, 2007|archiveurl=https://archive.today/20121205061717/http://eclipse.gsfc.nasa.gov/TYPE/TYPE.html|archivedate=2012-12-05|url-status=dead}}</ref> to 5.32<ref name="fact"/> | angular_size = 3.3"–4.1"<ref name="fact"/> | temperatures = yes | temp_name1 = 1&nbsp;[[bar (unit)|bar]] level<ref name="Podolak Weizman et al. 1995"> {{cite doi | 10.1016/0032-0633(95)00061-5 }} </ref> | min_temp_1 = | mean_temp_1 = 76&nbsp;[[kelvin|K]] | max_temp_1 = | temp_name2 = 0.1&nbsp;bar <br />([[tropopause]])<ref name="Lunine 1993"> {{cite doi | 10.1146/annurev.aa.31.090193.001245 }} </ref> | min_temp_2 = 49&nbsp;K | mean_temp_2 = 53&nbsp;K | max_temp_2 = 57&nbsp;K | adjectives = Uranian | atmosphere = yes | atmosphere_ref = <ref name="Lunine 1993"/><ref name=Lindal1987/><ref name=Conrath1987/>{{Ref_label|D|d|none}} | scale_height = 27.7&nbsp;km<ref name="fact"/> | atmosphere_composition = ''(Below 1.3&nbsp;bar)'' <table> <tr><td> 83&nbsp;±&nbsp;3%</td><td>[[Hydrogen]] (H₂) </td></tr><tr><td> 15&nbsp;±&nbsp;3%</td><td>[[Helium]] </td></tr><tr><td> 2.3%</td><td>[[Methane]]</td></tr><tr><td> 0.009%<br />(0.007–0.015%)</td><td>[[Hydrogen deuteride]]&nbsp;(HD)<ref name=Feuchtgruber1999>{{cite journal|last=Feuchtgruber|first=H.|coauthors=Lellouch, E.; B. Bezard; et.al.|title=Detection of HD in the atmospheres of Uranus and Neptune: a new determination of the D/H ratio|year=1999|journal=Astronomy and Astrophysics|volume=341|pages=L17–L21|url=http://adsabs.harvard.edu/abs/1999A%26A...341L..17F}}</ref> </td></tr><tr><td> '''Ices''':</td><td> </td></tr><tr><td> </td><td>[[Ammonia]] </td></tr><tr><td> </td><td>[[water]] </td></tr><tr><td> </td><td>[[ammonium hydrosulfide]]&nbsp;(NH₄SH) </td></tr><tr><td> </td><td>[[methane]]&nbsp;(CH₄) </td></tr></table> }} സൗരയൂഥത്തിലെ മൂന്നാമത്തെ വലിയ ഗ്രഹമാണ് '''യുറാനസ്'''. 1781 മാർച്ച് 13-ന് [[വില്യം ഹെർഷൽ]] ആണ്‌ യുറാനസിനെ കണ്ടെത്തിയത്. [[സൂര്യൻ|സൂര്യനിൽ]] നിന്നുള്ള ദൂരം മാനദണ്ഡമാക്കിയാൽ [[സൗരയൂഥം|സൗരയൂഥത്തിലെ]] ഏഴാമത്തെ ഗ്രഹമാണിത്. ഗ്രീക്ക് പുരാണങ്ങളിൽ ആകാശത്തിന്റെ ദേവനായ യുറാനസിന്റെ പേരാണ് ഇതിനു കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്‌. യുറാനസിന് കുറഞ്ഞത്‌ 27 ഉപഗ്രഹങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്‌. 84 ഭൂവർഷം കൊണ്ടു സൂര്യനെ ഒരു പ്രാവശ്യം വലം വയ്ക്കുന്ന യുറാനസ്‌, 17 മണിക്കൂർകൊണ്ടു അതിന്റെ അച്ചുതണ്ടിൽ ഒരു പ്രാവശ്യം തിരിയും. [[വോയേജർ 2]] എന്ന ബഹിരകാശവാഹനമാണ് യുറാനസിനെ സമീപിച്ച്‌ ആദ്യമായി പഠനം നടത്തിയത്‌. റോമൻ മിഥോളജിയിലെ ദേവീദേവന്മാരുടെ പേരുകളാണ് സൗരയൂഥത്തിലെ മറ്റു ഗ്രഹങ്ങൾക്ക് നൽകിയിരിക്കുന്നതെങ്കിൽ ഗ്രീക്ക് മിഥോളജിയിൽ നിന്നാണ് യുറാനസിന്റെ പേര് വന്നതെന്ന പ്രത്യേകതയുണ്ട്. ആകാശത്തിന്റെ ഗ്രീക്ക് ദേവനായ ഔറാനോസിന്റെ നാമമാണ് ഈ ഗ്രഹത്തിന് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. മറ്റു [[gas giant|വാതകഭീമന്മാരെ]] പോലെ യുറാനസിനു ചുറ്റും വലയങ്ങളും, കാന്തികമണ്ഡലവും, ധാരാളം [[natural satellite|ഉപഗ്രഹങ്ങളുമുണ്ട്]]. യുറാനസിന്റെ അച്ചുതണ്ട് വശത്തേക്കാണെന്ന പ്രത്യേകതയുണ്ട്. മറ്റു മിക്കഗ്രഹങ്ങളുടെയും മദ്ധ്യരേഖയ്ക്കടുത്താണ് യുറാനസിന്റെ ഉത്തരധ്രുവവും ദക്ഷിണധ്രുവവും.<ref name="Smith Soderblom et al. 1986"> {{cite doi | 10.1126/science.233.4759.43 }} </ref> 1986-ൽ ''വോയേജർ 2-ൽ'' നിന്നു ലഭിച്ച ചിത്രങ്ങ‌ൾ കാണിച്ചത് യുറാനസിന്റെ ഉപരിതലത്തിൽ എടുത്തുകാണാനാവുന്ന പ്രത്യേകതകളൊന്നുമില്ലയെന്നാണ്. മറ്റു വാതകഭീമന്മാർക്ക് തണുത്ത നാടകളും വലിയ കൊടുങ്കാറ്റുകളും മറ്റും ദൃശ്യമാണെങ്കിലും യുറാനസിൽ അത്തരമൊന്നും കാണപ്പെട്ടില്ല.<ref name="Smith Soderblom et al. 1986" /> ഭൂമിയിൽ നിന്നുള്ള നിരീക്ഷണത്തിൽ ഋതു ഭേദങ്ങളും കാലാവസ്ഥാ മാറ്റങ്ങളും കാണപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. യുറാനസ് [[equinox|ഇക്വിനോക്സിനോട്]] അടുക്കുന്നതിനോടനുബന്ധിച്ചാണ് ഈ മാറ്റങ്ങൾ കാണപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയത്. ഇവിടെ കാറ്റിന്റെ വേഗത സെക്കന്റിൽ 250 മീറ്റർ വരെയാകാം (900&nbsp;കിലോമീറ്റർ/മണിക്കൂർ).<ref name="Sromovsky & Fry 2005"> {{cite doi | 10.1016/j.icarus.2005.07.022 }} </ref> == വലയങ്ങൾ == പ്രധാന ലേഖനം: യുറാനസ് വലയങ്ങൾ ഏറ്റവുമൊടുവിലത്തെ നിരീക്ഷണ ഫലങ്ങളുടെ വെളിച്ചത്തിൽ യുറാനസിനു ചുറ്റും 10 വലയങ്ങൾ കണ്ടുപിടിച്ചിട്ടുണ്ട്. മധ്യരേഖയ്ക്ക് ചുറ്റുമായി 3.8 × 10⁴ കി.മീറ്ററിനും 5.1 × 10⁴ കി. മീറ്ററിനും ഇടയിലാണു ഹിമവും വലിയ പാറകളുംകൊണ്ട് രൂപീകൃതമായ വലയങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നത്. ഇവയിൽ അഞ്ചെണ്ണം 1977 ൽ എലിയെറ്റും ബാക്കി അഞ്ചെണ്ണം 1986 ൽ വോയേജർ നിരീക്ഷണ പേടകവുമാണ് കണ്ടുപിടിച്ചത്. ഇവയെല്ലാം വളരെ ഇരുണ്ടതും എന്നാൽ ശനിയുടെ ഉപഗ്രഹങ്ങളുടെ കാര്യത്തിലെന്നപോലെ ധൂളികൾക്കൊപ്പം 10 കി. മീ. വരെ വലുപ്പമുള്ള പാറകളും ചേർന്ന് രൂപീകൃതമായവയുമാണ്. ഏറ്റവും തെളിച്ചമുള്ളത് എപ്സിലോൺ വലയത്തിനാണ്. [[ശനി|ശനിയുടെ]] വലയങ്ങൾക്കുശേഷം ആദ്യം കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടത് യുറാനസിന്റെ വലയങ്ങളാണ്. ഏറ്റവുമൊടുവിൽ എത്തിച്ചേർന്നിട്ടുള്ള നിഗമനം വലയം ശനിയുടെ മാത്രം പ്രത്യേകതയല്ല, മറിച്ഛ് ഗ്രഹങ്ങളുടെ ഒരു സാധാരണ സ്വഭാവമാണെന്നാണ്. യുറാനിയൻ വലയങ്ങൾ വളരെ ഇരുണ്ട കണികകളാൽ നിർമ്മിതമാണ്, അവ മൈക്രോമീറ്ററുകൾ മുതൽ ഒരു മീറ്ററിന്റെ ഒരു ഭാഗം വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.  പതിമൂന്ന് വ്യത്യസ്ത വലയങ്ങൾ നിലവിൽ അറിയപ്പെടുന്നു, ഏറ്റവും തിളക്കമുള്ളത് ε റിംഗ് ആണ്. യുറാനസിന്റെ രണ്ട് വലയങ്ങൾ ഒഴികെ ബാക്കിയെല്ലാം വളരെ ഇടുങ്ങിയതാണ്. അവയ്ക്ക് സാധാരണയായി ഏതാനും കിലോമീറ്റർ വീതിയുണ്ട്.  == ഉപഗ്രഹങ്ങൾ == യുറാനസിന് 27 പ്രകൃതി ഉപഗ്രഹങ്ങളുണ്ട്. മിക്കവാറും എല്ലാ ഉപഗ്രഹങ്ങൾക്കും ഷേക്സ്പിയറുടെയോ, അലക്സാണ്ടർ പോപ്പിന്റെയോ സാഹിത്യസൃഷ്ടികളിലെ കഥാപാത്രങ്ങളുടെ പേരുകളാണ് ഇട്ടിട്ടുള്ളത്. [[മിറാൻഡ]], [[ഏരിയൽ]], [[അംബ്രിയൽ]], [[ടൈറ്റാനിയ]], [[ഒബെറോൺ]] എന്നിവയാണ് അഞ്ച് പ്രധാന ഉപഗ്രഹങ്ങൾ. [[കൊർഡീലിയ]], [[ഒഫീലിയ]], [[ബിയാങ്ക]], [[ക്രസീഡിയ]], [[ഡെസ്ഡിമോണ]], [[ജൂലിയറ്റ്]], [[പോർഷ്യ]], [[റോസലിൻഡ്]], [[ബലിൻഡ]], [[പക്ക്]], [[കാലിബാൻ]], [[സ്റ്റെഫാനോ]], [[സൈക്കോറാക്സ്]], [[പ്രോസ്പെറോ]], [[സെറ്റെബോസ്]] എന്നിവയാണ് യുറാനസിന്റെ അറിയപ്പെടുന്ന മറ്റു ഉപഗ്രഹങ്ങൾ. യുറാനസ് 27 ഉപഗ്രഹങ്ങളിൽ രണ്ടെണ്ണമൊഴികെ എല്ലാം മധ്യരേഖാതലത്തിൽ കിഴക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിശയിലും രണ്ടെണ്ണം മധ്യരേഖാതലത്തിൽനിന്ന് കൂടുതൽ ചരിഞ്ഞ് എതിർദിശയിലുമാണ് പ്രദക്ഷിണം വയ്ക്കുന്നത്. 27 ൽ 10 ഉപഗ്രഹങ്ങളെയും കണ്ടു പിടിക്കാൻ സഹായിച്ചത് വോയേജർ 2 ആണ്. അഞ്ചു വലിയ ഉപഗ്രഹങ്ങളൊഴിച്ചാൽ ബാക്കി എല്ലാറ്റിനും 100 കി.മീറ്ററിൽ കുറഞ്ഞ വ്യാസമേയുള്ളൂ. == കുറിപ്പുകൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2;"> == അവലംബം == <references/> == കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് == * {{cite book | last = Miner | first = Ellis D. | year = 1998 | title = Uranus: The Planet, Rings and Satellites | url = https://archive.org/details/uranusplanetring0002mine | location = New York | publisher = John Wiley and Sons | isbn = 978-0-471-97398-0 }} == പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{Sister project links|Uranus}} * [http://sci.esa.int/science-e/www/object/index.cfm?fobjectid=35653 Uranus] at European Space Agency * [http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/uranusfact.html NASA's Uranus fact sheet] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110804224710/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/uranusfact.html |date=2011-08-04 }} * [http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Uranus Uranus Profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070624113641/http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Uranus |date=2007-06-24 }} at [http://solarsystem.nasa.gov NASA's Solar System Exploration site] * [http://www.projectshum.org/Planets/uranus.html Planets – Uranus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011210547/http://www.projectshum.org/Planets/uranus.html |date=2007-10-11 }} A kid's guide to Uranus. * [http://photojournal.jpl.nasa.gov/targetFamily/Uranus Uranus] at [[Jet Propulsion Laboratory]]'s planetary photojournal. (photos) * [http://www.ciclops.org/ir_index/81/Voyager_at_Uranus Voyager at Uranus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150104173418/http://www.ciclops.org/ir_index/81/Voyager_at_Uranus |date=2015-01-04 }} (photos) * [http://www.astronomycast.com/astronomy/episode-62-uranus/ Uranus (Astronomy Cast homepage)] (blog) * [http://www.solarviews.com/raw/uranus/urfamily.jpg Uranian system montage] (photo) * {{cite web|last=Gray|first=Meghan|title=Uranus|url=http://www.sixtysymbols.com/videos/uranus.htm|work=Sixty Symbols|publisher=[[Brady Haran]] for the [[University of Nottingham]]|coauthors=Merrifield, Michael|year=2010}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Astrostub|Uranus}} {{Uranus}} {{Solar System}} [[വർഗ്ഗം:യുറാനസ്]] [[വർഗ്ഗം:സൗരയൂഥത്തിലെ ഗ്രഹങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:യുറാനസ്]] nux1dybodt7vtefjw30ec9tx2ejxui0 0 5232 4617155 4612058 2026-05-04T09:02:44Z അബ്ദുൽ സത്താർ 217265 ജി.സുധാകരൻ അമ്പലപ്പുഴയിൽ നിന്ന് നിയമസഭയിലേക്ക് തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു 4617155 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|G. Sudhakaran}} {{Infobox officeholder | name = ജി. സുധാകരൻ | image = G sudhakaran.jpg | caption = | office = കേരളത്തിലെ പൊതുമരാമത്ത് ,രജിസ്ട്രേഷൻ വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start = [[മേയ് 25]] [[2016]] | term_end = [[മേയ് 3]] [[2021]] | predecessor = [[വി.കെ. ഇബ്രാഹിംകുഞ്ഞ്]], [[അനൂപ് ജേക്കബ്]] | successor = [[പി.എ. മുഹമ്മദ് റിയാസ്]], [[വി.എൻ. വാസവൻ]] | office1 = കേരളത്തിലെ സഹകരണം, കയർ വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start1 = [[മേയ് 18]] [[2006]] | term_end1 = [[മേയ് 14]] [[2001]] | predecessor1 = [[എം.വി. രാഘവൻ]] | successor1 = [[സി.എൻ. ബാലകൃഷ്ണൻ]] [[അടൂർ പ്രകാശ്]] | office2 = കേരളത്തിലെ ദേവസ്വം വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start2 = [[മേയ് 18]] [[2006]] | term_end2 = [[ഓഗസ്റ്റ് 16]] [[2009]] | predecessor2 = [[കെ.സി. വേണുഗോപാൽ]] | successor2 = [[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി]] | office3 = കേരള നിയമ സഭയിലെ അംഗം | constituency3 = [[അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അമ്പലപ്പുഴ]] | term_start3 = [[മേയ് 13]] [[2006]] | term_end3 = [[മേയ് 3]] [[2021]] | predecessor3 = [[ഡി. സുഗതൻ]] | successor3 = [[എച്ച്. സലാം]] | constituency4 = [[കായംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കായംകുളം]] | term_start4 = [[മേയ് 14]] [[1996]] | term_end4 = [[മേയ് 16]] [[2001]] | predecessor4 = [[തച്ചടി പ്രഭാകരൻ]] | successor4 = [[എം.എം. ഹസൻ]] | salary = | birth_date = {{birth date and age|1946|11|10|df=y}} | birth_place = [[താമരക്കുളം]] | residence = [[ആലപ്പുഴ]] | death_date = | death_place = | nationality = ഇന്ത്യൻ [[ചിത്രം:Flag of India.svg|20px]] | party = Not affiliated | religion = | father = പി. ഗോപാലക്കുറുപ്പ് | mother = എൽ. പങ്കജാക്ഷിയമ്മ | spouse = ജൂബിലി നവപ്രഭ | children = ഒരു മകൻ | website = www.gsudhakaran.in | footnotes = | date = ഓഗസ്റ്റ് 30 | year = 2020 | source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/120%20G%20Sudhakaran.pdf നിയമസഭ }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] മുൻ മന്ത്രി '''ജി. സുധാകരൻ''' (ജനനം: [[ഒക്ടോബർ 10]], [[1948]]). [[ആലപ്പുഴ ജില്ല]]യിലെ [[അമ്പലപ്പുഴ]]യിൽ നിന്ന് നിയമസഭയിലെത്തി. നിയമ ബിരുദധാരി. ഇംഗ്ലീഷ്‌ സാഹിത്യത്തിൽ മാസ്റ്റർ ബിരുദവും നേടി. മുമ്പ് 2006-2011 കാലത്ത് [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ മന്ത്രിസഭ]]യിൽ സഹകരണമന്ത്രിയുമായിരുന്നു. 2009 വരെ ദേവസ്വം വകുപ്പും കൈകാര്യം ചെയ്തു. പിണറായി മന്ത്രിസഭയിൽ പൊതുമരാമത്ത് മന്ത്രിയായി. 2026ൽ സിപിഎം വിട്ട് UDF പിന്തുണയോടെ സ്വതന്ത്രനായി അമ്പലപ്പുഴയിൽ നിന്നും മത്സരിക്കുന്നു.അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് 20378 വോട്ടിന്റെ ഭൂരിപക്ഷത്തോടെ എം എൽ എ ആയി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു . https://www.sathyamonline.com/local-news/local-news/ernakulam-9614364?fbclid=IwQ0xDSwL6jgJleHRuA2FlbQIxMAABHtrxVxpCfOzicUwSqf-J9dn41KqZJi-QXcex0sXyuQ9DkRANBo0KKYZROOFp_aem_jYkMSuLmRbGzQqOj5hBilA&sfnsn=wiwspwa == കുടുംബം == [[താമരക്കുളം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|താമരക്കുളം പഞ്ചായത്ത്‌]] വേടരപ്ലാവ്‌ വാർഡിൽ നല്ലവീട്ടിൽ പി. ഗോപാലക്കുറുപ്പിന്റേയും എൽ. പങ്കജാക്ഷിയുടേയും അഞ്ചുമക്കളിൽ രണ്ടാമൻ. ഭാര്യ ഡോ.ജൂബിലി നവപ്രഭ ആലപ്പുഴ എസ്‌.ഡി.കോളജ്‌ അദ്ധ്യാപികയായിരുന്നു. മകൻ നവനീത്‌. പന്തളം എൻ.എസ്.എസ്. കോളേജിൽ വച്ച് കെ.എസ്.യു. ആക്രമണത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട എസ്.എഫ്.ഐ. നേതാവ് ജി. ഭുവനേശ്വരൻ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുജനായിരുന്നു. പരേതനായ വിജയൻ, മധുസൂദനൻ, തുളസി എന്നിവരാണ് മറ്റ് സഹോദരങ്ങൾ. == രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം == 1967-ൽ പഠനകാലത്ത് തന്നെ സി.പി.ഐ.(എം) അംഗമായി. കേരള സ്റ്റുഡന്റ്സ് ഫെഡറേഷന്റെ സംസ്ഥാന ജോയന്റ് സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. 1971-ൽ എസ്.എഫ്.ഐ.യുടെ ആദ്യ സംസ്ഥാന പ്രസിഡന്റ് ആയി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. എസ്.എഫ്.ഐ.യുടെ ആദ്യകാല കേന്ദ്ര എക്സിക്യുട്ടീവ് സമിതി അംഗമായിരുന്നു. ട്രേഡ് യൂണിയൻ നേതാവും സി.പി.എം. സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റി അംഗവും സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയേറ്റ് അംഗവുമായിരുന്നു. [[കായംകുളം|കായംകുളത്തു]]നിന്ന് [[1996]]-ൽ കേരള നിയമസഭയിലേക്കു തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. [[2006]]-ൽ [[അമ്പലപ്പുഴ]]യിൽ നിന്നും വീണ്ടും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. [[അടിയന്തരാവസ്ഥ]]യ്ക്കെതിരെ തിരുവനന്തപുരം [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജ്, തിരുവനന്തപുരം|യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജിൽ]] നിന്നും സെക്രട്ടറിയേറ്റിലേക്ക് വിദ്യാർത്ഥികളുടെ ജാഥ നയിച്ച അദ്ദേഹം പോലീസ് മർദ്ദനവും അറസ്റ്റും, തിരുവനന്തപുരം സബ് ജയിലിലും സെൻട്രൽ‍ ജയിലിലുമായി 3 മാസത്തെ ജയിൽ വാസവും ഏറ്റുവാങ്ങി{{തെളിവ്}}. സി.ഐ.ടി.യു. ആലപ്പുഴ ജില്ലാ പ്രസിഡന്റ്, കർഷകത്തൊഴിലാളി യൂണിയൻ ജില്ലാ സെക്രട്ടറി, സംസ്ഥാന ട്രഷറർ, പ്രസിഡന്റ് എന്നീ സ്ഥാനങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1984 മുതൽ '95 വരെ കേരള സർവകലാശാലയുടെ സിൻഡിക്കേറ്റ് അംഗമായിരുന്നു. അഞ്ചു തവണ കേരള സർവകലാശാലയുടെ ഫിനാൻസ് കമ്മിറ്റിയുടെ അധ്യക്ഷനായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. കേരള സർവകലാശാല സെൻട്രൽ സഹകരണ സംഘം, ആലപ്പുഴ ഗ്രാമീണ വികസന ബാങ്ക്, ആലപ്പുഴ കാർഷിക വികസന ബാങ്ക്, കളർകോട് സഹകരണ സംഘം, കായംകുളം സ്പിന്നിംഗ് മിൽ എന്നിവയിൽ അംഗമായി പ്രവർത്തിച്ചു. 1993 മുതൽ 94 വരെ ആലപ്പുഴ ജില്ലാ കൗൺസിൽ അധ്യക്ഷനായിരുന്നു. വിദ്യാർത്ഥി പ്രക്ഷോഭങ്ങൾ, കശുവണ്ടിത്തൊഴിലാളി സമരങ്ങൾ, എൻ .ജി.ഒ. അദ്ധ്യാപകരുടെ സമരങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നിരവധി തവണ അറസ്റ്റ് വരിച്ചിട്ടുണ്ട്. സ്വന്തം ജീവിതം ഭാവി തലമുറകൾക്ക് മാതൃകയാക്കേണ്ട ഇദ്ദേഹം സ്ഥാനമോഹത്തിന് അടിമപ്പെട്ട് ഈ അടുത്തിടെ സിപിഎം ബന്ധം ഉപേക്ഷിച്ചു അമ്പലപ്പുഴയിൽ സ്വതന്ത്രനായി മത്സരിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == <references/> http://www.kerala.gov.in/government/sudhakar.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071104162727/http://www.kerala.gov.in/government/sudhakar.htm |date=2007-11-04 }} {{Fourteenth KLA}} {{kerala-politician-stub}} {{DEFAULTSORT:സുധാകരൻ}} [[വർഗ്ഗം:1948-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 10-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സി.പി.ഐ.എം. പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:പത്താം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പന്ത്രണ്ടാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവസ്വം ബോർഡ് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സഹകരണവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ കയർ വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പൊതുമരാമത്ത് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ രജിസ്ട്രേഷൻ വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:മുൻ എസ്‌.എഫ്‌.ഐ. നേതാക്കൾ]] kz7g7wcko4tqki1ksw3scl4oh2ctd5j 0 6942 4617082 4616998 2026-05-04T02:24:45Z ~2026-22895-50 216466 /* ഐതിഹ്യം */ 4617082 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Thirumanthamkunnu Temple}} {{Infobox Mandir |image =Tthirumandhamkunnu_Temple.jpg |caption = തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ശ്രീ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രം |creator = വള്ളുവക്കോനാതിരി |proper_name = തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം |date_built = [[ചേരസാമ്രാജ്യം]] |primary_deity = [[ഭദ്രകാളി]] (ആദിപരാശക്തി, ഭഗവതി), [[പരമശിവൻ]], [[ഗണപതി]] |architecture = [[തെക്കെ ഇന്ത്യൻ]], [[കേരളീയ രീതി]] |location =[[അങ്ങാടിപ്പുറം]], [[മലപ്പുറം ജില്ല]], [[കേരളം]] |pushpin_map = Kerala |map= Thirumandamkunnu.jpg |latd = 10 | latm = 55 | lats = 5 | latNS = N |longd= 76 | longm= 1 | longs = 5 | longEW = E |map_caption = ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സ്ഥാനം |mapsize = 70 }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[പെരിന്തൽമണ്ണ|പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക്]] സമീപം [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] എന്ന സ്ഥലത്തുള്ള ഒരു പുരാതന ക്ഷേത്രവും, പ്രസിദ്ധമായ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രവുമാണ് '''തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം.''' [[വള്ളുവക്കോനാതിരി|വള്ളുവക്കോനാതിരിമാരുടെ]] കുലദൈവവും സാക്ഷാൽ ആദിപരാശക്തിയുമായ [[ഭദ്രകാളി|ശ്രീ ഭദ്രകാളിയാണ്]] മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ. തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടെ [[ശിവൻ|പരമേശ്വരനും]] ഇവിടെയുണ്ട്. വലുതും മനോഹരവുമായ ശിവലിംഗപ്രതിഷ്ഠ ഇവിടുത്തെ ഒരു പ്രത്യേകതയാണ്. എന്നാൽ ‘തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഭഗവതിയ്ക്കാണ് ഇവിടെ കൂടുതൽ പ്രസിദ്ധി. പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ ഭദ്രകാളി ആണെങ്കിലും [[മഹാസരസ്വതി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]] തുടങ്ങിയ ആദിപരാശക്തിയുടെ മറ്റ് രണ്ട് പ്രധാന ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിൽ തന്നെ [[സപ്തമാതാക്കൾ|സപ്തമാതാക്കളുടെ]] പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. (ബ്രാഹ്മി, [[വൈഷ്ണവി]], മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, [[വാരാഹി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്നീ ഏഴ് പേരാണ് സപ്തമാതാക്കൾ.) വിഘ്നേശ്വരനായ [[ഗണപതി]] ഇവിടെ പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുള്ള ഉപദേവനാണ്. പ്രസിദ്ധമായ മംഗല്യപൂജ നടക്കുന്നത് ഗണപതിയുടെ സന്നിധിയിലാണ്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭദ്രകാളി പ്രതിഷ്ഠയാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലേത്. മംഗല്യസിദ്ധിക്കും ദുരിതമോചനത്തിനും ഭക്തർ ആശ്രയിക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ക്ഷേത്രം കൂടിയാണ് ഇത്. ഈ ക്ഷേത്രം പാലിച്ചുപോന്നിരുന്നതും [[വള്ളുവനാട്]] രാജാക്കന്മാരായിരുന്നു. [[പരശുരാമൻ]] സ്ഥാപിച്ചു എന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന [[നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ|108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ]] ഉൾപ്പെടുന്ന ശിവ ക്ഷേത്രമാണ് <ref>കുഞ്ഞികുട്ടൻ ഇളയതിൻറെ “108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ“</ref>. കേരളത്തിലെ അതി പ്രധാനമായ മൂന്ന് ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. [[മലബാർ|മലബാറിൽ]] തിരുമാന്ധാംകുന്നും, [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിൽ]] [[കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (കൊടുങ്ങല്ലൂർ)|കൊടുങ്ങല്ലൂരും]], [[തിരുവിതാംകൂർ|തിരുവിതാംകൂറിൽ]] പരുമല [[പനയന്നാർകാവ് ക്ഷേത്രം|പനയന്നാർകാവും]] ഏകദേശം തുല്യ പ്രാധാന്യത്തോടെ കീർത്തിപ്പെട്ടു പോരുന്നു.<ref>കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി - ഐതിഹ്യമാല, പനയന്നാർകാവ്</ref> മൂന്നിടത്തും ദാരു വിഗ്രഹങ്ങളാണ്. മൂന്നിടത്തും ഭഗവതിയുടെ ദർശനം വടക്കോട്ടാണ്. മാത്രവുമല്ല, [[ശിവൻ|ശിവസാന്നിദ്ധ്യവും]] മൂന്നിടത്തുമുണ്ട്. മൂന്നും നൂറ്റെട്ട് ശിവാലയങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു എന്ന പ്രത്യേകതയുമുണ്ട്. എന്നാൽ ഇവിടുത്തെ ഭഗവതി ശിവപുത്രി എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി പാർവതി ദേവിയിൽ നിന്ന് അവതരിച്ച മഹാകാളിയുടെ ഭാവമാണെന്ന് ഐതിഹ്യം പറയുന്നു. [[മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്]] കീഴിലാണ് ഈ മഹാക്ഷേത്രം. [[ചൊവ്വാഴ്ച|ചൊവ്വ]], വെള്ളി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]], [[ശിവരാത്രി]], തിരുവാതിര ദിവസങ്ങളും, മലയാളം ഇംഗ്ലീഷ് മാസങ്ങളിലെ ഒന്നാം തീയതി തുടങ്ങിയവ ദർശനത്തിന് പ്രധാനം. ഇവിടത്തെ ഭഗവതിയെ സ്തുതിച്ചു കൊണ്ട് ഭക്തകവി പൂന്താനം രചിച്ച കൃതിയാണ് ‘ഘനസംഘം‘ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == [[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] [[പൂരം (നക്ഷത്രം)|പൂരം]] നാളിൽ നടത്തപ്പെടുന്ന തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരം, [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിലെ]] [[കളമെഴുത്തും പാട്ടും]], [[തുലാം|തുലാമാസത്തിലെ]] മുപ്പെട്ട് [[വെള്ളിയാഴ്ച]] നടക്കുന്ന മഹാമംഗല്യപൂജ, [[കന്നി]]മാസത്തിൽ [[നവരാത്രി]], [[ശിവരാത്രി]] തുടങ്ങിയവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. കൂടാതെ, എല്ലാ [[ചൊവ്വാഴ്ച|ചൊവ്വ]], വെള്ളി, ശനി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി ദിവസങ്ങളും, മലയാളം ഇംഗ്ലീഷ് മാസങ്ങളിലെ ഒന്നാം തീയതിയും, ജന്മ നക്ഷത്ര ദിവസവും ദർശനം നടത്താൻ പ്രധാനമാണ്. [[തൃക്കാർത്തിക]], [[ദീപാവലി]], [[തിരുവാതിര]] തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങളും വിശേഷം. == ഐതിഹ്യം == [[സൂര്യവംശം|സൂര്യവംശത്തിലെ]] രാജാവായിരുന്ന മാന്ധാതാവ്‌ രാജ്യം ഉപേക്ഷിച്ച് സന്യാസം സ്വീകരിച്ച് മഹർഷിയായി ഭാരതം മുഴുവൻ ചുറ്റി സഞ്ചരിച്ചു. അങ്ങാടിപ്പുറത്ത് എത്തിയ അദ്ദേഹം ഇവിടത്തെ വന്യസൗന്ദര്യവും ശാന്തതയും കണ്ട് നീണ്ടകാലം ഇവിടെ ശിവനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. മുന്നിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട ശ്രീപരമേശ്വരനോട് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ ശിവലിംഗമാണ് അദ്ദേഹം വരമായി ചോദിച്ചത്. അപ്രകാരമുള്ള [[ശിവലിംഗം]] ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ കയ്യിൽ ആണെന്ന് അറിയാവുന്ന ശിവൻ ധർമ്മസങ്കടത്തിലായി. ഒടുവിൽ [[പാർവ്വതി]] അറിയാതെ ആ ജ്യോതിർലിംഗം ശിവൻ മാന്ധാതാവിന് സമ്മാനിച്ചു. ശിവനെ ഭർത്താവായി ലഭിക്കാൻ പാർവതി ആരാധിച്ചിരുന്ന ശിവലിംഗമായിരുന്നു അത്. [[ചിത്രം:Thirumanthamkunnu.jpg‎|thumb|left|300px|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം - വടക്കേ നട]] തന്റെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ശിവലിംഗം നഷ്ടപ്പെട്ടതായി അറിഞ്ഞ ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ കോപത്തിൽ നിന്നും ഭദ്രകാളി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. നഷ്ടപ്പെട്ട ശിവലിംഗം തിരിച്ചു കൊണ്ടുവരാൻ പാർവതിയുടെ ആജ്ഞ പ്രകാരം ശ്രീ ഭദ്രകാളിയും ശിവഗണങ്ങളും പുറപ്പെട്ടു. മനോഹരമായ ഈ വനപ്രദേശത്ത് എത്തിയപ്പോൾ കൂടുതൽ ഭാരം തോന്നിയതിനാൽ മാന്ധാതാവ് ശിവലിംഗം താഴെ വയ്ക്കുകയും അത് ഇവിടെ ഉറച്ച് പോവുകയും ചെയ്തു. മാന്ധാതാവും ശിഷ്യന്മാരും ശിവലിംഗത്തെ ആരാധിച്ച് ഇവിടെ കഴിഞ്ഞുകൂടി. ആ സമയത്താണ് ശ്രീഭദ്രകാളി തൻ്റെ പരിവാരങ്ങളുമായി ഇവിടെ എത്തുന്നത്. ശിവലിംഗത്തിൻ്റെ അപാരമായ ശക്തിമൂലം കുന്നിൻമുകളിലേക്ക് കയറാൻ കഴിയാതെ വന്നപ്പോൾ ദേവിയുടെ സൈന്യം തങ്ങളുടെ ആയുധങ്ങൾ മുകളിലേക്ക് എറിയാൻ തുടങ്ങി. മാന്ധാതാവിൻ്റെ ശിഷ്യന്മാർ കാട്ടുപഴങ്ങൾ (ആട്ടങ്ങകൾ) പറിച്ച് തിരിച്ചെറിയാനും തുടങ്ങി. ഈ യുദ്ധം പതിനഞ്ച് ദിവസം നീണ്ടുനിന്നു. ഭഗവാൻ്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ ഓരോ ആട്ടങ്ങയും ഓരോ ശിവലിംഗങ്ങളായാണ് ഗണങ്ങളുടെ മുകളിൽ വീണത്. ഒടുവിൽ ശിവഗണങ്ങൾക്ക് തിരിഞ്ഞോടേണ്ടി വന്നു. ഇതുകണ്ട് ഉഗ്രരൂപം പൂണ്ട ഭദ്രകാളി നേരിട്ട് വന്ന് ബലമായി ശിവലിംഗം എടുത്തു കൊണ്ടു പോകാൻ ശ്രമിച്ചു. മഹർഷി ശിവലിംഗം വിട്ടുകൊടുക്കാതെ ഇറുക്കി പിടിച്ചു. ഈ ബലപ്രയോഗത്തിൽ ജ്യോതിർലിംഗം രണ്ടായി പിളർന്നു.<ref>[http://www.janmabhumidaily.com/detailed-story?newsID=61459 ജന്മഭൂമി-തിരുമാന്ധാംകുന്ന്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. മഹർഷിയുടെ ഭക്തിയിൽ സം‌പ്രീതരായി [[വിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവും]] [[ബ്രഹ്മാവ്|ബ്രഹ്മാവും]] ശ്രീപാർവ്വതിയും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട് അദ്ദേഹത്തെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ഈ ശിവലിംഗം എനിക്ക് ഏറെ പ്രീയപ്പെട്ടതാണ്. ഇതിനെ പിരിയാൻ എനിയ്ക്കാവില്ല". ഇത്രയും പറഞ്ഞ് പാർവ്വതിദേവി ശിവലിംഗത്തിൽ ലയിച്ച് അപ്രത്യക്ഷയായി. ഈ ശിവലിംഗം ഇരിക്കുന്ന സ്ഥലമാണ് ഇന്ന് ശ്രീമൂലസ്ഥാനം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത്‌ ശിവലിംഗം ഇന്നും പിളർന്ന രീതിയിൽ തന്നെ കാണപ്പെടുന്നു. ശ്രീപാർവ്വതിയുടെ ആഗ്രഹപ്രകാരം സപ്തമാതാക്കൾ, വീരഭദ്രൻ, ഗണപതി എന്നിവരോട് കൂടി ഭദ്രകാളിയെ വടക്കോട്ട് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. ശ്രീലകത്ത് പരാശക്തിയായ തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ സർവ്വാഭീഷ്ടപ്രദായിനിയായി ഭക്തർക്ക് അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്നു. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് ശിവപാർവതിമാരോടൊപ്പം ഉണ്ണി ഗണപതിയുടെ സാന്നിധ്യവുമുണ്ട്. ഈ ഗണപതിസന്നിധിയിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രസിദ്ധമായ മംഗല്യപൂജ നടക്കുന്നത്. മാന്ധാതാവിൻ്റെ ശിഷ്യർ ശിവഗണങ്ങളെ തോൽപ്പിച്ചതിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി തുലാം മാസം ഒന്നാം തിയ്യതി ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ആട്ടങ്ങയേറ് എന്ന ചടങ്ങ് നടക്കാറുണ്ട്. ==ചരിത്രം== ഇവിടത്തെ പ്രധാന വാർഷികാഘോഷം പൂരമാണ്. മാമാങ്കത്തിൽ ചുരികത്തലപ്പുകൾകൊണ്ട് കണക്കുകൾ തീർക്കാനിറങ്ങി ചരിത്രമായി മാറിയ ദേശാഭിമാനികളായ ചാവേറുകളുടെ വീരസ്മരണകൾ തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരത്തെ കേരളചരിത്രത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കുന്നു. വള്ളൂവക്കോനാതിരിമാർ അവരുടെ കുലദൈവത്തെ പുരാതനകാലം മുതൽ തന്നെ ആരാധിച്ചും ആഘോഷിച്ചും പോന്നിരുന്നു. അതിനിടെ പണ്ട് പെരുമാക്കന്മാർ ആഘോഷിച്ചുപോന്ന മാമാങ്കത്തിന് പിൽക്കാലവകാശികളായിത്തീരാനും അതിൽ രക്ഷാപുരുഷനായി നിൽക്കാനും വിധിവശാൽ വെള്ളാട്ടിരിക്ക് അവസരം കിട്ടി. പക്ഷേ സാമൂതിരിയുടെ വരവോടെ കാര്യങ്ങൾ തകിടം മറിഞ്ഞു. ആളും വേണ്ടത്ര അർത്ഥവുമായി നാടും നഗരവും പിടിച്ചടക്കിക്കൊണ്ടുള്ള സാമൂതിരിയുടെ പടയോട്ടത്തിനു മുൻപിൽ വെള്ളാട്ടിരിക്ക് തോൽവി അനിവാര്യമായിരുന്നു. തുടർന്ന് വെള്ളാട്ടിരിയിൽനിന്നു മാമാങ്ക മഹോത്സവത്തിന്റെ രക്ഷാപുരുഷസ്ഥാനം സാമൂതിരിയുടെ കൈകളിലേക്ക് മാറി. എങ്കിലും സാമൂതിരിയുടെ മേൽക്കോയ്മ അംഗീകരിക്കാൻ വള്ളുവക്കോനാതിരി തയ്യാറായില്ല. മാമാങ്കത്തിന് ചാവേറുകളെ അയച്ചുകൊണ്ട് സാമൂതിരിയുടെ അധികാരത്തിന് വെള്ളാട്ടിരി നിരന്തരം വെല്ലുവിളി ഉയർത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു. തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നാണ് വെള്ളാട്ടിരി മാമാങ്കത്തിന് പുറപ്പെട്ടിരുന്നത്. ഇവിടെ നിന്നുതന്നെയാണ് ചാവേറുകളും അങ്കത്തിനു പുറപ്പെട്ടിരുന്നത്. ചാവേറുകൾ പുറപ്പെട്ടിരുന്ന തറയായ ചാവേർത്തറ ഇപ്പോഴും ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തുണ്ട്. അതേസമയം മാമാങ്കാവകാശം നഷ്ടപ്പെട്ടതോടെ അതിനു ബദലായി മാമാങ്കത്തിനോട് കിടപിടിക്കത്തക്ക മറ്റൊരു ഉത്സവത്തിന് അദ്ദേഹം തുടക്കം കുറിച്ചു. അതത്രേ തിരുമാന്ധാംകുന്നു പൂരം. മാമാങ്കം പോലെ 12 വർഷത്തിലൊരിക്കലായിരുന്നു തുടക്കത്തിൽ തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരവും ആഘോഷിച്ചിരുന്നത്. കൊല്ലവർഷം 1058-ൽ തീപ്പെട്ട മങ്കട കോവിലകത്തുനിന്നുള്ള വള്ളുവക്കോനാതിരിയുടെ കാലത്താണ് പൂരം എല്ലാ വർഷവും നടത്താൻ തുടങ്ങിയത്. ==ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി== [[File:Tthirumandhamkunnu Temple 01.jpg|thumb|right|250px|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം - കിഴക്കേ ബലിക്കൽ പുര]] തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം പേരു സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ ഒരു ചെറിയ കുന്നിന്മുകളിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിനു നാലുവശവും കവാടങ്ങളുണ്ട്. വടക്കേ നടയിൽ ഇറക്കത്തിൽ [[കടലുണ്ടിപ്പുഴ]]യുടെ ഒരു പോഷകനദി കടന്നുപോകുന്നുണ്ട്. ഇവിടെയാണ് ഉത്സവക്കാലത്ത് ഭഗവതിയുടെ ആറാട്ട് നടക്കുന്നത്. പുഴയ്ക്കപ്പുറം ഒരു പാലമുണ്ട്. ഇതുവഴി ഒരു കിലോമീറ്റർ നടന്നാൽ [[ഇടത്തുപുറം പൂന്താനം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ഇടത്തുപുറം പൂന്താനം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെത്താം]]. ഭക്തകവിയായിരുന്ന [[പൂന്താനം നമ്പൂതിരി]] പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ, അദ്ദേഹത്തിന് ദർശനം നൽകിയ [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ|ശ്രീകൃഷ്ണനാണ്]]. തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ ദർശനത്തിനെത്തുന്നവർ ഇവിടെയും വരാറുണ്ട്. നാലമ്പലത്തിൽ മാതൃശാലയിൽ വടക്കോട്ട്‌ ദർശനമായി ഭദ്രകാളിയും അതിനു മുൻപിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലും. തെക്കുവശത്ത് കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പിളർന്ന രീതിയിൽ ഒരു [[ശിവലിംഗം]] കാണാം. ഈ സ്ഥലം ശ്രീമൂലസ്ഥാനമെന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. മാന്ധാതാവും ഭദ്രകാളിയും തമ്മിലുണ്ടായ ഏറ്റുമുട്ടലിൽ പിളർന്നു പോയതാണ് ഈ ശിവലിംഗം എന്നു ഐതിഹ്യമുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിലെ രണ്ടുവശത്തും കൊടിമരങ്ങളുണ്ട്. ഭഗവാനും, ഭഗവതിക്കുമാണ് ഇവിടെ കൊടിമരങ്ങൾ പണിതീർത്തിരിക്കുന്നത്. ആൽത്തറയിൽ ഗണപതിയും നാഗങ്ങളും ഉപപ്രതിഷ്ഠകളാണ്. == പ്രതിഷ്ഠകൾ == === തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ === കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭഗവതി പ്രതിഷ്ഠയാണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉള്ളത്. വടക്കേ കൊടിമരത്തിനടുത്തു നിന്നും ബലിക്കൽപുരയിലൂടെ കയറി നാലമ്പലത്തിൽ ചെല്ലാം. മാതൃശാല എന്ന ശ്രീകോവിലിലാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ആദിപരാശക്തിയായ ഭദ്രകാളി സപ്തമാതാക്കൾക്കൊപ്പം വിരാജിക്കുന്നു. ആറടിയോളം ഉയരമുള്ള ദാരുവിഗ്രഹമാണ് മാതൃശാലയിൽ. വടക്കോട്ട്‌ ദർശനം. ഇടതുകാൽ മടക്കി വെച്ച് വലതുകാൽ താഴോട്ടു തൂക്കിയിട്ടിരിക്കുന്ന രീതിയിലാണ് പ്രതിഷ്ഠ. ഭഗവതിയുടെ എട്ട് കൈകളിൽ ത്രിശൂലം, സർപ്പം , ഖട്വാംഗം, ഓട്ടുമണി, കൈവട്ടക , വാൾ, പരിച തുടങ്ങിയ ആയുധങ്ങളും ദാരികന്റെ ശിരസ്സും പിടിച്ചിരിക്കുന്നു. രൂപഭാവങ്ങൾ കൊണ്ട് ഭദ്രകാളിയാണെങ്കിലും ദുർഗ്ഗ, മഹാലക്ഷ്മി, മഹാസരസ്വതി തുടങ്ങിയ ഭാവങ്ങളിലും തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു.<ref name="v1">[http://thirumandhamkunnutemple.com/thirumandhamkunnu_idol.php വിഗ്രഹം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ പ്രതിഷ്ഠയേക്കാൾ അല്പം കൂടി ഉയരം ഇതിനുണ്ട്.<ref name="janmabhumidaily-ക">{{cite news|title=ഭദ്രകാളി|url=http://www.janmabhumidaily.com/news233750|accessdate=19 ഒക്ടോബർ 2014|newspaper=ജന്മഭൂമി|date=19 ഒക്ടോബർ 2014|author=ഡോ. കെ. ബാലകൃഷ്ണവാര്യർ|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141019113817/http://www.janmabhumidaily.com/news233750|archivedate=2014-10-19|language=മലയാളം|format=പത്രലേഖനം|url-status=dead}}</ref> കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെപോലെ രുരുജിത് എന്ന സമ്പ്രദായത്തിലുള്ള ഭഗവതിയാണ് ഇവിടെയുമുള്ളത്. ഇത് [[ജമ്മു കശ്മീർ|കശ്മീരിൽ]] ഉദ്ഭവിച്ചതും പിൽക്കാലത്ത് കേരളത്തിൽ കൊണ്ടുവരപ്പെട്ടതുമായ രീതിയാണ്. കിഴക്കോട്ടോ പടിഞ്ഞാറോട്ടോ ദർശനമായി ക്ഷേത്ര നാഥനായ ശിവനും, വടക്കോട്ട് ദർശനമായി സപ്ത മാതൃക്കളോടുകൂടി ഭദ്രകാളിയും, രുദ്രാംശമായ ക്ഷേത്രപാലനും അടങ്ങുന്നതാണ് ഈ സങ്കല്പം. ബഹുബേരസമ്പ്രദായത്തിൽ (ഒന്നിലധികം വിഗ്രഹങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് പൂജിയ്ക്കുന്ന സമ്പ്രദായം) പൂജകൾ നടക്കുന്ന ക്ഷേത്രമാണിത്. മൂലവിഗ്രഹത്തോടൊപ്പം രണ്ട് [[ശ്രീചക്രം|ശ്രീചക്രങ്ങൾ]] കൂടി പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് . പരാശക്തിയായ [[ത്രിപുരസുന്ദരി|മഹാത്രിപുരസുന്ദരിയെയാണ്]] ഈ ശ്രീചക്രങ്ങളിൽ ആരാധിയ്ക്കുന്നത്. ദാരുവിഗ്രഹമായതിനാൽ അഭിഷേകമില്ല. എല്ലാ വർഷവും കർക്കിടക മാസത്തിൽ നടക്കുന്ന ചാന്താട്ടം മാത്രമേ ഇവിടെ പതിവുള്ളു , അഭിഷേകത്തിനായി പ്രത്യേകം വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. കളമെഴുത്തും പാട്ടും, ഉദയാസ്തമനപൂജ, ത്രികാലപൂജ, ചെത്തിമാല ചാർത്തൽ, മുട്ടറുക്കൽ, പൂമൂടൽ, വെടിവഴിപാട് തുടങ്ങിയവയാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. === സപ്തമാതാക്കൾ === ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിൻ്റെ ഉള്ളിൽ തന്നെ ആണ് സപ്തമാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ആദിപരാശക്തിയുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങൾ ആണ് സപ്തമാതാക്കൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ബ്രാഹ്മി, വൈഷ്ണവി, മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, വാരാഹി പഞ്ചമി (പഞ്ചുരുളി), കൌമാരി, ചാമുണ്ഡി (കാളി) എന്നീ ഏഴു മാതാക്കളെയും പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1. ബ്രാഹ്മി- ബ്രഹ്മാവിന്റെ ശക്തി. ബ്രഹ്മാണി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ബ്രഹ്മാവിനെപോലെ കൈയിൽ ജപമാലയും കമണ്ഡലവുമുണ്ട്‌. സരസ്വതി സ്വരൂപം‌. വിശ്വാസികൾ ജ്‌ഞാനത്തിനായി ആരാധിക്കുന്നു. 2. വൈഷ്ണവി- മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ ശക്തിയാണ് വൈഷ്ണവി. ‌മഹാലക്ഷ്മി സ്വരൂപം. ശംഖ്ചക്രഗദാഖഡ്ഗങ്ങൾ കയ്യിലേന്തിയ ഇവളെ വിഷജന്തുക്കളിൽ നിന്നുള്ള ‌മോചനത്തിനും, ഐശ്വര്യത്തിനും ആയി ആരാധിക്കുന്നു. ജമ്മുകശ്മീരിലെ വൈഷ്ണോദേവി ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആരാധനാമൂർത്തി. 3. മഹേശ്വരി- മഹാദേവന്റെ ശക്തി. മഹാഗൗരി സ്വരൂപം, ത്രിലോചനയായ മഹേശ്വരി കാളപ്പുറത്താണ്. പാമ്പുകളാണ് ആഭരണങ്ങൾ, ശിരസ്സിൽ ചന്ദ്രക്കല , കൈയിൽ തൃശൂലം. മഹേശ്വരിയെ ആരാധിച്ചാൽ സർവ്വമംഗളമാണ് ഫലം. 4. ഇന്ദ്രാണി- ഇന്ദ്രസ്വരൂപിണിയായ ശചിദേവി. വജ്രമാണ്‌ ആയുധം. അഭയമുദ്രകാട്ടി ആശീർവദിക്കുന്നു. ദാമ്പത്യ പ്രശ്‌നങ്ങൾക്കും, വൈവാഹിക പ്രശ്നങ്ങൾക്കും, ഇഷ്ട പങ്കാളിയെ ലഭിക്കാനും ആരാധിക്കുന്നു. 5. വാരാഹി പഞ്ചമി- വരാഹരൂപം ധരിച്ച പരാശക്തിയാണ് വാരാഹി. വരാഹ ഭഗവാന്റെ ശക്തി. ലളിത പരമേശ്വരിയുടെ സൈന്യാധിപ. ഉഗ്രമൂർത്തി. ക്ഷിപ്രപ്രസാദി‌. അഷ്ടലക്ഷ്മി സ്വരൂപിണി. താന്ത്രിക ലക്ഷ്മി. ദാരിദ്ര്യനാശിനി. ഇഷ്ടവര പ്രാദായിനി. പഞ്ചുരുളി, പന്നിമുഖി, ദണ്ഡിനി, വാർത്താളി എന്നി പല പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. സമ്പത്ത്, ഐശ്വര്യം, ഭാഗ്യം, ആഗ്രഹസാഫല്യം, ശത്രുനാശം എന്നിവയാണ് ആരാധനാ ഫലം. പഞ്ചമി തിഥി പ്രധാന ദിവസം. 6. കൗമാരി- ഭഗവാൻ മുരുകൻ അഥവാ കുമാരന്റെ ശക്തിയാണ് കൗമാരി അഥവാ കുമാരി മയിൽപ്പുറത്തേറിയ കൗമാരിക്ക് വേലാണ്‌ ആയുധം. ദേവിയെ ആരാധിച്ചാൽ രക്ത സംബന്ധമായ എല്ലാ രോഗങ്ങൾക്കും ശാന്തി ലഭിക്കും എന്ന് വിശ്വാസം. 7. ചാമുണ്ഡി- ഭദ്രകാളി തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡ അഥവാ ചാമുണ്ഡേശ്വരി. കാരുണ്യമൂർത്തി. ചണ്ഡ-മുണ്ഡ രക്തബീജ വധത്തിനായി ചണ്ഡികയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച ഭഗവതി. ത്രിലോചനയായ ഈ കാളി അഷ്ടബാഹുവാണ്. പള്ളിവാളും തൃശൂലവുമാണ് പ്രധാന ആയുധം. ഉഗ്രമൂർത്തിയായ ചാമുണ്ഡി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളും എല്ലാം അറിയുന്നവളുമാണ് എന്ന് പുരാണങ്ങളിൽ കാണാം. ആരാധിച്ചാൽ ഭയമുക്തിയും ഐശ്വര്യവും മോക്ഷവും ഫലം എന്ന് വിശ്വാസം. === മഹാദേവൻ === മാതൃശാലയ്ക്ക് മുൻപിൽ കിഴക്കോട്ടു ദർശനമായി ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലുണ്ട്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തിനു പുറമേയാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. സാമാന്യം വലുപ്പമുള്ള ശിവലിംഗമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. രുരുജിത് സമ്പ്രദായത്തിലുള്ള ക്ഷേത്രമായതിനാൽ ഭൈരവ ഭാവത്തിലാണ് ശിവൻ ഇവിടെ കുടികൊള്ളുന്നത്. ശംഖാഭിഷേകം, ധാര, പിൻവിളക്ക്, കൂവളമാല, അപ്പം, അട, ശർക്കരപ്പായസം എന്നിവയാണ് ശിവന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. === ഗണപതി === ഇവിടുത്തെ ഗണപതി പ്രതിഷ്ഠ പ്രസിദ്ധമാണ്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് കുടികൊള്ളുന്ന ഈ ഗണപതി സന്നിധിയിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട മംഗല്യ പൂജ നടക്കുക. ഗണപതി ഹോമം ആണ് മറ്റൊരു പ്രധാന വഴിപാട്. ==നിത്യപൂജകൾ== മാതൃശാലയിൽ ഭഗവതിക്ക് ദിവസവും അഞ്ചുനേരത്തെ പൂജകളാണ് ഉള്ളത്. :രാവിലെ ആറിനു ഉഷപൂജ :ഒന്പതരക്ക് പന്തീരടിപൂജ :പതിനൊന്നരക്കു ഉച്ചപൂജ :വൈകുന്നേരം നാലരക്ക് തിരിഞ്ഞുപന്തീരടി പൂജ (തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ മാത്രം നടന്നുവരുന്ന ഒരു പൂജ) :രാത്രി എട്ടുമണിക്ക് അത്താഴപൂജ ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തു രാവിലെ ഏഴുമണിക്ക് ഉഷപൂജയും പത്തരക്ക് ഉച്ചപൂജയും രാത്രി ഏഴരക്ക് അത്താഴപൂജയും നടത്തുന്നു. സപ്ത മാതാക്കൾക്കും പ്രത്യേകം പൂജയുണ്ട്. == മംഗല്യപൂജ == ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട പൂജയാണ് മംഗല്യ പൂജ. വിവാഹം വൈകുന്നവരാണ് ഈ പൂജ നടത്താറുള്ളത്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവനും പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായി പാർവ്വതിയും ഉണ്ണിഗണപതിയുമുണ്ട്. ഈ ഉണ്ണിഗണപതി ക്ഷിപ്രപ്രസാദിയും മംഗളദായകനുമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇഷ്ട വിവാഹത്തിനും ഉത്തമ ദാമ്പത്യത്തിനും വേണ്ടി ഗണപതിക്ക്‌ നടത്തുന്ന വഴിപാടാണ് മംഗല്യപൂജ. ചൊവ്വ, വെള്ളി, ഞായർ ദിവസങ്ങളിലാണ് മംഗല്യപൂജ നടത്താറുള്ളത്. മംഗല്യപൂജ നടത്താൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നവർ രാവിലെ 9 മണിക്ക് മുൻപേ ഇവിടെ എത്തേണ്ടതുണ്ട്. സ്ത്രീപുരുഷ ഭേദമന്യേ, ജാതിമത ഭേദമന്യേ ആർക്കും ഈ പൂജ നടത്താവുന്നതാണ്. ഇത്തരത്തിൽ 3 പൂജയാണ് നടത്തേണ്ടത് എന്നാണ് വിശ്വാസം. തുലാമാസത്തിലെ മുപ്പട്ടു വെള്ളിയാഴ്ചത്തെ (ആദ്യത്തെ വെള്ളിയാഴ്ച) മഹാമംഗല്യപൂജ വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. സാധാരണ ഗണപതിയുടെ വലതു വശത്തുള്ള ചെറീയ ഒരു കിളിവാതിലിലൂടെ ആണ് തൊഴുക. എന്നാൽ മംഗല്യപൂജയുടെ സമയത്ത് മാത്രം ഗണപതിയുടെ നേരെയുള്ള വാതിൽ തുറന്നു ഭക്തർക്ക്‌ ദർശനം നൽകും. അങ്ങാടിപ്പുറം ചെറുകുന്നത്ത് മനയിലെ നമ്പൂതിരിമാർക്ക് ആണ് ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തു പാരമ്പര്യം ആയി മേൽശാന്തി സ്ഥാനം വള്ളുവക്കോനാതിരി നൽകിയിട്ടുള്ളത്. മാതൃശാലയിൽ പന്തലകോടത്തു മനക്കാരും മേൽശാന്തി സ്ഥാനം അലങ്കരിക്കുന്നു. ==ഉത്സവങ്ങൾ== തിരുമാംന്ധാകുന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലെ എല്ലാ ഉത്സവങ്ങളും ഭഗവതിക്കും ശിവനും മാത്രമാണ്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് മൂന്നു നേരത്തെ പൂജ മാത്രമേയുള്ളൂ. ശിവനെ ഭർത്താവായി ലഭിക്കാൻ പണ്ട് ശ്രീപാർവതി പൂജിച്ചിരുന്ന ശിവലിംഗമായതിനാൽ ദേവപൂജ്യത്വവും പിന്നീട്, മാന്ധാതാവ് മഹർഷി പൂജിച്ച കാരണത്താൽ ഋഷിപൂജ്യത്വവും ഇപ്പോൾ മനുഷ്യർ പൂജ ചെയ്യുന്നതിനാൽ മനുഷ്യ പൂജ്യത്വവുമാണ് ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തിന്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനതിന്റെ ചൈതന്യം വർധിപ്പിക്കാനോ നശിപ്പിക്കാനോ സാധ്യമല്ല എന്നാണ് വിശ്വാസം<ref name="v1" />. === തിരുമാംന്ധാംകുന്ന് പൂരാഘോഷം=== [[പ്രമാണം:Thirumandhamkunnu_Aarattu.jpg|right|thumb|തിരുമാംന്ധാകുന്ന് പൂരം - എട്ടാം ദിവസത്തെ ആറാട്ടിനു ശേഷം]] അങ്ങാടിപ്പുറം ശ്രീ തിരുമാംന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിലെ പതിനൊന്ന് ദിവസം നീണ്ട് നിൽക്കുന്ന പൂരാഘോഷമാണ് ഇത്. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്ര ഉത്സവവും പൂരവും തന്നെയാണിത്. വള്ളുവനാടിന്റെ ദേശീയോത്സവമാണ്‌ തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ പൂരം. ആഘോഷങ്ങൾക്കുപരി ആചാരങ്ങൾക്കും അനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്കും പ്രാധാന്യം നൽകിക്കൊണ്ടും താന്ത്രിക ചടങ്ങുകൾക്ക് പ്രാമുഖ്യം നൽകിക്കൊണ്ടുമാണ് തിരുമാംന്ധാംകുന്നിലെ പൂരാഘോഷങ്ങൾ നടക്കുക. ഭഗവതിക്കും ഭഗവാനും ഒരേസമയത്ത് ഉത്സവചടങ്ങുകൾ നടക്കുന്നു എന്നത് ഇവിടത്തെ പ്രത്യേകതയാണ്. [[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] മകയിരം നക്ഷത്രത്തിലാണ് പൂരാഘോഷങ്ങൾ തുടങ്ങുന്നത്. അതായതു മാർച്ച്‌/ഏപ്രിൽ മാസങ്ങളിൽ ആവും പൂരം നടക്കുക. ആദ്യത്തെ ആറാട്ടെഴുന്നള്ളിപ്പ് പൂരം പുറപ്പാട് എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഭഗവതിക്ക് പടഹാദി, ധ്വജാദി, അങ്കുരാദി എന്നിങ്ങനെ മൂന്ന് വിധത്തിൽ പതിനൊന്ന് ദിവസവും, ഭഗവാന് ധ്വജാദി മുറയിൽ ആറ് ദിവസവുമാണ് ഉത്സവം നടക്കുക. പടഹാദി മുറയിൽ രണ്ട് ദിവസം കഴിഞ്ഞ് മൂന്നാം ദിവസം ഭഗവതിക്ക് വടക്കേ നടയിലെ സ്വർണ്ണക്കൊടിമരത്തിലും ഭഗവാന് കിഴക്കേ നടയിലെ സ്വർണ്ണക്കൊടിമരത്തിലും ഒരേ സമയം നടക്കുന്ന കൊടിയേറ്റത്തോടെയാണ് ധ്വജാദിമുറയിലെ ഉത്സവചടങ്ങുകൾ ആരംഭിക്കുക. ദേവിക്ക് 11 ദിവസങ്ങളിലായി 21 ആറാട്ടും ഭഗവാന് എട്ടാം പൂരദിവസത്തിൽ ഒരു ആറാട്ടുമാണ് ഉള്ളത്. തിരുമാംന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലെ എട്ടാം പൂരദിവസം ഭഗവാനും ഭഗവതിക്കും ഒരേ സമയം ആറാട്ട് നടക്കും. ഭഗവതിയുടേയും ശിവന്റേയും തിടമ്പുകൾ വെവ്വേറെ ആനപ്പുറത്താണ് ആറാട്ടിനെഴുന്നള്ളിക്കുക. ഭഗവതിയുടെ 21 ആറാട്ടുകളിൽ 15-ാമത്തെയും ശിവന്റെ ഏക ആറാട്ടുമാണ് അന്നേ ദിവസം നടക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ താഴെ കൂടി ഒഴുകുന്ന പുഴയിലാണ് ആറാട്ട്. അതിന് അടുത്തായി കാണുന്ന കൽപ്പാലത്തിന് ഏറെ പ്രത്യേകതയുണ്ട്. വടക്കേ നടയിലൂടെയാണ് ഭദ്രകാളിയും പരിവാരങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിലെത്തിയത് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ദേവിയ്ക്ക് വരാനായി അന്ന് ഭൂതഗണങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചതാണത്രെ ഈ കൽപ്പാലം. നിത്യേന രാവിലെയും വൈകുന്നേരവും ഭഗവതിയെ ആറാട്ടിനായി എഴുന്നള്ളിക്കുന്ന കൊട്ടിയിറക്കവും, കൊട്ടിക്കയറ്റവുമാണ് പൂരാഘോഷത്തിന്റെ മുഖ്യചടങ്ങ്. പൂരാഘോഷത്തോടനുബന്ധിച്ചു ക്ഷേത്രത്തിലും താഴെയുള്ള പൂരപ്പറമ്പിലും നങ്ങ്യാർകൂത്ത്‌, ചാക്യാർകൂത്ത്, ഓട്ടൻതുള്ളൽ തുടങ്ങിയ വിവിധ കലാപരിപാടികൾ അരങ്ങേറും. === ആട്ടങ്ങയേറ് === [[File:Thirumanthamkunnu_Bhagavathi_Temple,_North_nada.jpg|right|thumb|തിരുമാംന്ധാകുന്ന് ക്ഷേത്രം - വടക്കേ നട, ആറാട്ടുകടവിന്റെ അടുത്തുനിന്നുള്ള ദൃശ്യം]] ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളും മാന്ധാതാവ് മഹർഷിയുടെ ശിഷ്യഗണങ്ങളും തമ്മിലുണ്ടായ യുദ്ധത്തിന്റെ അനുസ്മരണമാണ് ആട്ടങ്ങയേറ്. [[തുലാം|തുലാമാസം]] ഒന്നിനാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടത്തിവരുന്നത്. പന്തീരടിപൂജക്ക്‌ ശേഷം ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേനടയിൽ ഭക്തർ രണ്ടു സംഘമായി പരസ്പരം കാട്ടുപഴമായ ആട്ടങ്ങയെറിയുന്നതാണ് ഈ ചടങ്ങ്<ref>[http://thirumandhamkunnutemple.com/thirumandhamkunnu_festival_attanga_eru.php ആട്ടങ്ങയേറ്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. === വലിയകണ്ടം നടീൽ === [[ആറാട്ടുകടവ്|ആറാട്ടുകടവിനോടു]] ചേർന്നുള്ള ഒന്നേമുക്കാൽ ഏക്കർ പാടമാണ് ഭഗവതിക്കണ്ടം അഥവാ വലിയകണ്ടം. [[ചിങ്ങം|ചിങ്ങമാസത്തിലാണ്]] ഞാറുനടീൽയജ്ഞം നടക്കുക. [[തട്ടകം|തട്ടകത്തിലെയും]] പുറത്തുനിന്നുമുള്ള സ്ത്രീപുരുഷ ഭേദമെന്യേ ആയിരക്കണക്കിന് ഭക്തർ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കുചേരാറുണ്ട്. ഭഗവതിക്കണ്ടത്തിൽ നടീൽ ഒറ്റദിവസംകൊണ്ട് പൂർത്തിയാക്കണമെന്നാണ് വിശ്വാസം. === കളംപാട്ട്=== ഭദ്രകാളിയെ പ്രകീർത്തിച്ചുകൊണ്ടുള്ള തോറ്റംപാട്ടുകളാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നടത്താറ്. [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസം]] ഒന്നാം തീയതി തുടങ്ങി മീനമാസത്തിലെ [[രോഹിണി (നാൾ)|രോഹിണിനാൾ]] വരെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ കളംപാട്ട് നടത്തുക. മറ്റൊരു ക്ഷേത്രത്തിലും നാലുമാസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന കളംപാട്ട് നടത്താറില്ല എന്നത് ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു കാര്യമാണ്. കളംപാട്ട് നടക്കുന്ന മണ്ഡപം [[കുരുത്തോല]]യും [[വാഴപ്പോള]]യും ദിവ്യപുഷ്പങ്ങളും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച്, മുന്നിൽ കൊടിക്കൂറ കെട്ടിയശേഷമാണ് പാട്ട് തുടങ്ങുക. ഉച്ചപ്പാട്ടാണ് ആദ്യത്തെ ചടങ്ങ്. [[നന്തുണി]]യുടെ അകമ്പടിയോടുകൂടി കലാകാരൻ ഗണപതി, സരസ്വതി, ഗുരുനാഥൻ തുടങ്ങിയവരുടെ സ്തുതികൾ ആലപിയ്ക്കുന്നതാണ് ഈ ചടങ്ങ്. അതിനുശേഷം കളം വരയ്ക്കുന്നു. എട്ടുകൈകളോടുകൂടിയ ഭദ്രകാളിയുടെ രൂപമാണ് ഇവിടെ വരയ്ക്കുക. അതിനുശേഷമാണ് പ്രധാന പാട്ട് പാടുന്നത്. ഭദ്രകാളിയും [[ദാരികൻ]] എന്ന അസുരനും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധത്തിന്റെ സ്മരണയാണ് കളംപാട്ടിലൂടെ പാടുന്നത്. പാട്ട് കഴിയുന്നതോടുകൂടി കലാകാരന് ദേവിയുടെ ആവേശമുണ്ടാകുകയും തുടർന്ന് പൂർവ്വാധികം ശക്തിയോടെ കളം മായ്ച്ചുകളയുകയും ചെയ്യും. ഇതാണ് ഇതിന്റെ ചടങ്ങ്. ===ചാന്താട്ടം === ദേവിയുടെ ദാരുവിഗ്രഹത്തിന്റെ ഉറപ്പും തിളക്കവും നൽകി കൂടുതൽ ചൈതന്യവത്താക്കാനാണ് ചാന്താട്ടം നടത്താറ്. ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഈ വഴിപാട് വർഷത്തിൽ രണ്ടുതവണയാണ് നടത്തുക. [[മിഥുനം]], [[കർക്കടകം]] മാസങ്ങളിൽ മഴപെയ്ത് തണുത്ത കാലാവസ്ഥയിലാണ് ചാന്താട്ടം നടത്തുന്നത്. തേക്കിൻ കറകൊണ്ടുണ്ടാക്കുന്ന പ്രത്യേക ചാന്താണ് ഇതിനുവേണ്ടി ഉപയോഗിക്കുക. പന്തീരടിപൂജക്ക്‌ ശേഷം പ്രത്യേക താന്ത്രിക കർമങ്ങൾ നടത്തിയ ചാന്ത് മാതൃശാലയിലുള്ള വിഗ്രഹങ്ങളിൽ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു<ref>[http://thirumandhamkunnutemple.com/thirumandhamkunnu_festival_chanthattam.php ചാന്താട്ടം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. ===നിറ=== [[കർക്കിടക വാവ്]] കഴിഞ്ഞു വരുന്ന ആദ്യ ഞായറാഴ്ചയാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ "നിറ" ആഘോഷിക്കുന്നത്. വിളവെടുപ്പുത്സവമാണിത്. കൊയ്തെടുത്ത നെൽക്കതിരുകൾ പ്രത്യേക പൂജകൾ നടത്തി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പലഭാഗങ്ങളിൽ സ്ഥാപിക്കും. നെൽക്കതിരുകൾ ഭക്തർക്ക്‌ പ്രസാദമായി നൽകും. കുടുംബത്തിലെ ഐശ്വര്യത്തിനും സന്പൽസമൃദ്ധിക്കും നിറവീട്ടിൽ വെക്കുന്നത് നല്ലതാണ് എന്നാണു വിശ്വാസം. ===ഞെരളത്ത് സംഗീതോത്സവം=== നിര്യാതനായ പ്രശസ്ത [[സോപാനസംഗീതം|സോപാന]] സംഗീതജ്ഞൻ [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ|ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാളിന്റെ]] അനുസ്മരണാർത്ഥം 1997-ലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ സംഗീതോത്സവം ആരംഭിച്ചത്. ഞെരളത്തിന്റെ ജന്മദിനമായ ഫെബ്രുവരി 16 മുതൽ അഞ്ചുദിവസമാണ്‌ സംഗീതോത്സവം നടക്കാറ്. [[പൂന്താനം നമ്പൂതിരി|പൂന്താനത്തിന്റെ]] ഘനസംഘം ആലപിച്ചാണ് സംഗീതോത്സവം അവസാനിക്കാറ്. === നവരാത്രി വിദ്യാരംഭം === ഭഗവതീ പ്രധാനമായ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ നവരാത്രി ഉത്സവം അതിപ്രധാനമാണ്. സംഗീതോത്സവവും കലാപ്രകടനങ്ങളും വിശേഷാൽ പൂജകളും ആ സമയത്ത് നടക്കുന്നു. കന്നിമാസത്തിലെ (സെപ്റ്റംബർ/ഒക്ടോബർ) വെളുത്തപക്ഷത്തിലെ പ്രഥമ മുതലുള്ള ഒമ്പതു ദിവസമാണ് നവരാത്രിയായി ആഘോഷിയ്ക്കുന്നത്. ദുർഗാഷ്ടമി ദിവസം പൂജവെപ്പും വിജയദശമി നാളിൽ വിദ്യാരംഭവും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. നവരാത്രിയുടെ അതിദൈവമായി ആരാധിക്കുന്നത് ഭദ്രകാളിയെ തന്നെയാണ്. നവരാത്രി ഏഴാം ദിവസം പരാശക്തിയുടെ ഭാവം ഭദ്രകാളി അഥവാ കാലരാത്രി എന്നതാണ്. വിജയദശമി മഹിഷാസുരനിൽ ഭഗവതി വിജയം വരിച്ച ദിവസമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. നിരവധി ഭക്തരാണ് ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശത്തിനെത്തുന്നത്. കാളിദാസന് വിദ്യ പകർന്ന ഭഗവതി ആയതിനാൽ ഇവിടെ വിദ്യാരംഭം നടത്തുന്നതും ഐശ്വര്യകരമാണ് എന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു. അതിനാൽ ധാരാളം ഭക്തരാണ് ഇവിടെ വിദ്യാരംഭത്തിനായി എത്തിച്ചേരുന്നത്. === മഹാശിവരാത്രി === ശിവൻ ഇവിടെ മുഖ്യ പ്രതിഷ്ഠ ആയത് കൊണ്ടും 108 ശിവാലയങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നത് കൊണ്ടും ശിവരാത്രി ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ വിശേഷ ദിവസമാണ്. === തിരുവാതിര === ശിവശക്തി സാന്നിധ്യമുള്ള ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ധനുമാസത്തിലെ തിരുവാതിരയും പ്രധാന ദിവസമാണ്. == തിരുമാന്ധാംകുന്നു ഭഗവതിയുടെ മറ്റ് ആരാധനാ സ്ഥലങ്ങൾ == ദേശദൈവമായത്കൊണ്ട് [[വള്ളുവനാട്|വള്ളുവനാട്ടി]]ലുടനീളം [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ]]യുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്.<ref>{{cite book |last1=എസ്. രാജേന്ദു |title=[[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് വൈശിഷ്ട്യം]] - ഒരു പഠനം |date=2016 |publisher=മാധവം |location=പെരിന്തൽമണ്ണ}}</ref> കൂടാതെ [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുര]]ത്തു [[പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രം|പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്ര]] സമീപം കൂപക്കര മഠത്തിലും [[തൃപ്പൂണിത്തുറ]]യിലും [[കോഴിക്കോട് തളി മഹാദേവക്ഷേത്രം|കോഴിക്കോട് തളി]]യിലും മററും തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ ആരാധന കാണാം. [[കോങ്ങാട്]], [[മണ്ണൂർ]], കിണാവല്ലൂർ, എടത്തറ തുടങ്ങിയ ദേശങ്ങളിലും [[വള്ളുവക്കോനാതിരി]]യുടെ അധികാര പരിധി എന്ന നിലക്ക് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ ആരാധനയുണ്ട്.<ref>{{cite book |last1=എസ്. രാജേന്ദു |title=തിരുമാനാംകുന്ന് ഗ്രന്ഥവരി (ആറങ്ങോട് സ്വരൂപം ഗ്രന്ഥവരി) |date=2015 |location=വള്ളത്തോൾ വിദ്യാപീഠം, ശുകപുരം }}</ref> ==പ്രാർത്ഥനാ ശ്ലോകങ്ങൾ== 1. ദേവി മാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗേ സ്മൃതാ ഹരസി ഭീതിമശേഷജന്തോഃ സ്വസ്ഥൈഃ സ്മൃതാ മതിമതീവ ശുഭാം ദദാസി ദാരിദ്ര്യദുഃഖഭയഹാരിണി കാ ത്വദന്യാ സർവ്വോപകാരകരണായ സദാർദ്രചിത്താ. സർവ്വമംഗളമാംഗല്യേ ശിവേ സർവ്വാർത്ഥസാധികേ ശരണ്യേ ത്ര്യംബകേ ഗൗരീ നാരായണി നമോസ്തുതേ. ശരണാഗത ദീനാർത്ത പരിത്രാണപരായണേ സർവ്വസ്യാർത്തിഹരേ ദേവീ നാരായണി നമോസ്തുതേ. സർവ്വസ്വരൂപേ സർവ്വേശേ സർവ്വശക്തി സമന്വിതേ ഭയേഭ്യ സ്ത്രാഹിനോദേവി ദുർഗ്ഗേ ദേവി നമോസ്തുതേ. ജ്വാലാ കരാള മത്യുഗ്രം അശേഷാസുരസൂദനം തൃശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. രോഗാനശേഷാന പഹംസി തുഷ്ടാ രുഷ്ടാ തു കാമാൻ സകലാനഭീഷ്ടാൻ ത്വാമാശ്രിതാനാം ന വിപന്നരാണാം ത്വാമാശ്രിതാ ഹ്യാശ്രയതാം പ്രയാന്തി. സർവ്വബാധാ പ്രശമനം ത്രൈലോകസ്യാഖിലേശ്വരീ ഏവമേവ ത്വയാ കാര്യം അസ്മദ്വൈരി വിനാശനം. 2. കാളി കാളി മഹാകാളി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ കുലം ച കുലധർമ്മം ച മാം ച പാലയ പാലയ. 3. മഹൈശ്വര്യപ്രദേ ദേവി ! മഹാത്രിപുരസുന്ദരി ! മഹാവീര്യേ മഹേശീ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! സർവ്വവ്യാധിപ്രശമനി ! സർവ്വമൃത്യുനിവാരിണി! സർവ്വമന്ത്രസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! പുരുഷാർഥപ്രദേ ദേവി ! പുണ്യാപുണ്യഫലപ്രദേ! പരബ്രഹ്മസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളി പത്ത്) 4. ഈശ്വരി പരമേശ്വരി ജഗദീശ്വരി മഹേശ്വരി ദേവി ദേവി മഹാഭയങ്കരി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. 6. മഹാകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം സുരേശ്വരി ഭദ്രകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം ദയാനിധേ. 7. ഓം ആയുർദേഹി ധനംദേഹി വിദ്യാംദേഹി മഹേശ്വരീ സമസ്തമഖിലം ദേഹി ദേഹിമേ പരമേശ്വരീ. 8. ലളിതേ സുഭഗേ ദേവി സുഖസൗഭാഗ്യദായിനി അനന്തം ദേഹി സൗഭാഗ്യം മഹ്യം തുഭ്യം നമോനമ: 9. കാത്യായനീ മഹാമായേ ഭവാനീ ഭുവനേശ്വരീ സംസാരസാഗരേ മഗ്നം ദീനം മാം കരുണാമയീ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാരാദ്ധ്യേ പ്രസീദ ജഗദംബികേ മനോഭിലഷിതം ദേവീ വരംദേഹീ നമോസ്തുതേ. 10. അംബികാ അനാദിനിധനാ ആശ്വാരൂഡാ അപരാജിത 11. ‘’‘ദേവി മാഹാത്മ്യം’‘’ യാ ദേവീ സർവ്വ ഭൂതേഷു ശക്തിരൂപേണ സംസ്ഥിതാ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമോ നമഃ == എത്തിച്ചേരുവാനുള്ള വഴി == * പെരിന്തൽമണ്ണയിൽ നിന്ന് കോഴിക്കോട് റോഡിൽ 3 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ക്ഷേത്രം. ഹൈവേയിൽ നിന്ന് നോക്കിയാൽ കാണാവുന്ന അകലെയാണ് ക്ഷേത്രം. * ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ - [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] - 1.2 കിലോമീറ്റർ അകലെ (ഷോർണൂർ-നിലമ്പൂർ റെയിൽവേ റൂട്ട്). കൊച്ചുവേളി നിലമ്പൂർ രാജ്യറാണി എക്സ്പ്രസ്സ്, കോട്ടയം നിലമ്പൂർ എക്സ്പ്രസ്സ്‌ എന്നിവ‌ ഇവിടെ നിർത്തുന്ന ട്രെയിനുകളാണ്. * അടുത്തുള്ള മറ്റു പ്രധാന റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകൾ-[[ഷൊർണൂർ]] - 35 കിലോമീറ്റർ അകലെ. ഷൊർണൂരിൽ നിന്നും അങ്ങാടിപ്പുറത്തേക്ക് ട്രെയിനുകൾ ലഭ്യമാണ്. തിരൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - 37 കിലോമീറ്റർ അകലെ. * ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പട്ടണം - [[പെരിന്തൽമണ്ണ]] - 3 കിലോമീറ്റർ അകലെ. * ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം - [[കരിപ്പൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] - 40 കിലോമീറ്റർ അകലെ * ജില്ലാ ആസ്ഥാനമായ മലപ്പുറത്ത്‌ നിന്നും 19 കി.മി ദൂരം. * കാടാമ്പുഴയിൽ നിന്നും അങ്ങാടിപ്പുറത്തേക്ക് ഏകദേശം 22 കി.മി. * കോഴിക്കോട്-പാലക്കാട്‌ ദേശീയപാത ഇതുവഴിയുള്ള പ്രധാന പാതയാണ്. പാലക്കാട്‌ കോഴിക്കോട് റൂട്ടിൽ സർവീസ് നടത്തുന്ന ബസുകളിൽ ഇവിടെ എത്തിച്ചേരാം. പെരിന്തൽമണ്ണ വഴി ധാരാളം ബസുകൾ ലഭ്യമാണ്. * പാലക്കാട്‌ നിന്നും ഏതാണ്ട് 69 കി.മി., കോഴിക്കോട് 64 കി. മി. ദൂരം. == ദർശന സമയം == രാവിലെ 4.30 am മുതൽ ഉച്ചക്ക് 12 pm വരെ. വൈകുന്നേരം 4 pm മുതൽ രാത്രി 8 pm വരെ. == ഇത് കൂടി കാണുക == * [[പനയന്നാർകാവ് ക്ഷേത്രം]] * [[കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (കൊടുങ്ങല്ലൂർ)|കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം]] *[[ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] * [[വൈരങ്കോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] * [[മാമാങ്കം]] * [[പാറമേക്കാവ് ക്ഷേത്രം]] == പുറത്തുനിന്നുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://thirumandhamkunnutemple.com ക്ഷേത്രം വെബ്സൈറ്റ്] * [http://www.hinduweb.org/home/temples_yatra_organizations/mckraja/legend.htm ഹിന്ദു ദിനപത്രത്തിൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തെക്കുറിച്ചു വന്ന ലേഖനം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090221085521/http://hinduweb.org/home/temples_yatra_organizations/mckraja/legend.htm |date=2009-02-21 }} * [http://valluvanad.bravepages.com/AngadipuramIndex.htm തിരുമന്ദംകുന്ന് ക്ഷേത്രം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191228105258/http://valluvanad.bravepages.com/AngadipuramIndex.htm |date=2019-12-28 }} ==അവലംബം== <references/> {{Famous Hindu temples in Kerala}} . {{മലപ്പുറം ജില്ല}} [[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭദ്രകാളിക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] {{Hindu-temple-stub}} lrbp40k0wsqffzlsne6hggw04g4jabx 4617084 4617082 2026-05-04T02:36:07Z ~2026-22895-50 216466 4617084 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Thirumanthamkunnu Temple}} {{Infobox Mandir |image =Tthirumandhamkunnu_Temple.jpg |caption = തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ശ്രീ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രം |creator = വള്ളുവക്കോനാതിരി |proper_name = തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം |date_built = [[ചേരസാമ്രാജ്യം]] |primary_deity = [[ഭദ്രകാളി]] (ആദിപരാശക്തി, ഭഗവതി), [[പരമശിവൻ]], [[ഗണപതി]] |architecture = [[തെക്കെ ഇന്ത്യൻ]], [[കേരളീയ രീതി]] |location =[[അങ്ങാടിപ്പുറം]], [[മലപ്പുറം ജില്ല]], [[കേരളം]] |pushpin_map = Kerala |map= Thirumandamkunnu.jpg |latd = 10 | latm = 55 | lats = 5 | latNS = N |longd= 76 | longm= 1 | longs = 5 | longEW = E |map_caption = ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സ്ഥാനം |mapsize = 70 }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[പെരിന്തൽമണ്ണ|പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക്]] സമീപം [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] എന്ന സ്ഥലത്തുള്ള ഒരു പുരാതന ക്ഷേത്രവും, പ്രസിദ്ധമായ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രവുമാണ് '''തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം.''' [[വള്ളുവക്കോനാതിരി|വള്ളുവക്കോനാതിരിമാരുടെ]] കുലദൈവവും സാക്ഷാൽ ആദിപരാശക്തിയുമായ [[ഭദ്രകാളി|ശ്രീ ഭദ്രകാളിയാണ്]] മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ. തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടെ [[ശിവൻ|പരമേശ്വരനും]] ഇവിടെയുണ്ട്. വലുതും മനോഹരവുമായ ശിവലിംഗപ്രതിഷ്ഠ ഇവിടുത്തെ ഒരു പ്രത്യേകതയാണ്. എന്നാൽ ‘തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഭഗവതിയ്ക്കാണ് ഇവിടെ കൂടുതൽ പ്രസിദ്ധി. പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ ഭദ്രകാളി ആണെങ്കിലും [[മഹാസരസ്വതി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]] തുടങ്ങിയ ആദിപരാശക്തിയുടെ മറ്റ് രണ്ട് പ്രധാന ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിൽ തന്നെ [[സപ്തമാതാക്കൾ|സപ്തമാതാക്കളുടെ]] പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. (ബ്രാഹ്മി, [[വൈഷ്ണവി]], മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, [[വാരാഹി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്നീ ഏഴ് പേരാണ് സപ്തമാതാക്കൾ.) വിഘ്നേശ്വരനായ [[ഗണപതി]] ഇവിടെ പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുള്ള ഉപദേവനാണ്. പ്രസിദ്ധമായ മംഗല്യപൂജ നടക്കുന്നത് ഗണപതിയുടെ സന്നിധിയിലാണ്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭദ്രകാളി പ്രതിഷ്ഠയാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലേത്. മംഗല്യസിദ്ധിക്കും ദുരിതമോചനത്തിനും ഭക്തർ ആശ്രയിക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ക്ഷേത്രം കൂടിയാണ് ഇത്. ഈ ക്ഷേത്രം പാലിച്ചുപോന്നിരുന്നതും [[വള്ളുവനാട്]] രാജാക്കന്മാരായിരുന്നു. [[പരശുരാമൻ]] സ്ഥാപിച്ചു എന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന [[നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ|108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ]] ഉൾപ്പെടുന്ന ശിവ ക്ഷേത്രമാണ് <ref>കുഞ്ഞികുട്ടൻ ഇളയതിൻറെ “108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ“</ref>. കേരളത്തിലെ അതി പ്രധാനമായ മൂന്ന് ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. [[മലബാർ|മലബാറിൽ]] തിരുമാന്ധാംകുന്നും, [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിൽ]] [[കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (കൊടുങ്ങല്ലൂർ)|കൊടുങ്ങല്ലൂരും]], [[തിരുവിതാംകൂർ|തിരുവിതാംകൂറിൽ]] പരുമല [[പനയന്നാർകാവ് ക്ഷേത്രം|പനയന്നാർകാവും]] ഏകദേശം തുല്യ പ്രാധാന്യത്തോടെ കീർത്തിപ്പെട്ടു പോരുന്നു.<ref>കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി - ഐതിഹ്യമാല, പനയന്നാർകാവ്</ref> മൂന്നിടത്തും ദാരു വിഗ്രഹങ്ങളാണ്. മൂന്നിടത്തും ഭഗവതിയുടെ ദർശനം വടക്കോട്ടാണ്. മാത്രവുമല്ല, [[ശിവൻ|ശിവസാന്നിദ്ധ്യവും]] മൂന്നിടത്തുമുണ്ട്. മൂന്നും നൂറ്റെട്ട് ശിവാലയങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു എന്ന പ്രത്യേകതയുമുണ്ട്. എന്നാൽ ഇവിടുത്തെ ഭഗവതി ശിവപുത്രി എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി പാർവതി ദേവിയിൽ നിന്ന് അവതരിച്ച മഹാകാളിയുടെ ഭാവമാണെന്ന് ഐതിഹ്യം പറയുന്നു. [[മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്]] കീഴിലാണ് ഈ മഹാക്ഷേത്രം. [[ചൊവ്വാഴ്ച|ചൊവ്വ]], വെള്ളി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]], [[ശിവരാത്രി]], തിരുവാതിര ദിവസങ്ങളും, മലയാളം ഇംഗ്ലീഷ് മാസങ്ങളിലെ ഒന്നാം തീയതി തുടങ്ങിയവ ദർശനത്തിന് പ്രധാനം. ഇവിടത്തെ ഭഗവതിയെ സ്തുതിച്ചു കൊണ്ട് ഭക്തകവി പൂന്താനം രചിച്ച കൃതിയാണ് ‘ഘനസംഘം‘ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == [[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] [[പൂരം (നക്ഷത്രം)|പൂരം]] നാളിൽ നടത്തപ്പെടുന്ന തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരം, [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിലെ]] [[കളമെഴുത്തും പാട്ടും]], [[തുലാം|തുലാമാസത്തിലെ]] മുപ്പെട്ട് [[വെള്ളിയാഴ്ച]] നടക്കുന്ന മഹാമംഗല്യപൂജ, [[കന്നി]]മാസത്തിൽ [[നവരാത്രി]], [[ശിവരാത്രി]] തുടങ്ങിയവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. കൂടാതെ, എല്ലാ [[ചൊവ്വാഴ്ച|ചൊവ്വ]], വെള്ളി, ശനി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി ദിവസങ്ങളും, മലയാളം ഇംഗ്ലീഷ് മാസങ്ങളിലെ ഒന്നാം തീയതിയും, ജന്മ നക്ഷത്ര ദിവസവും ദർശനം നടത്താൻ പ്രധാനമാണ്. [[തൃക്കാർത്തിക]], [[ദീപാവലി]], [[തിരുവാതിര]] തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങളും വിശേഷം. == ഐതിഹ്യം == [[സൂര്യവംശം|സൂര്യവംശത്തിലെ]] രാജാവായിരുന്ന മാന്ധാതാവ്‌ രാജ്യം ഉപേക്ഷിച്ച് സന്യാസം സ്വീകരിച്ച് ഭാരതം മുഴുവൻ ചുറ്റി സഞ്ചരിച്ചു. അങ്ങാടിപ്പുറത്ത് എത്തിയ അദ്ദേഹം ഇവിടത്തെ വന്യസൗന്ദര്യവും ശാന്തതയും കണ്ട് നീണ്ടകാലം ഇവിടെ ശിവനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. മുന്നിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട ശ്രീപരമേശ്വരനോട് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ ശിവലിംഗമാണ് അദ്ദേഹം വരമായി ചോദിച്ചത്. അപ്രകാരമുള്ള [[ശിവലിംഗം]] ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ കയ്യിൽ ആണെന്ന് അറിയാവുന്ന ശിവൻ ധർമ്മസങ്കടത്തിലായി. ഒടുവിൽ [[പാർവ്വതി]] അറിയാതെ ആ ജ്യോതിർലിംഗം ശിവൻ മാന്ധാതാവിന് സമ്മാനിച്ചു. ശിവനെ ഭർത്താവായി ലഭിക്കാൻ പാർവതി ആരാധിച്ചിരുന്ന ശിവലിംഗമായിരുന്നു അത്. [[ചിത്രം:Thirumanthamkunnu.jpg‎|thumb|left|300px|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം - വടക്കേ നട]] തന്റെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ശിവലിംഗം നഷ്ടപ്പെട്ടതായി അറിഞ്ഞ ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ കോപത്തിൽ നിന്നും ഭദ്രകാളി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. നഷ്ടപ്പെട്ട ശിവലിംഗം തിരിച്ചു കൊണ്ടുവരാൻ പാർവതിയുടെ ആജ്ഞ പ്രകാരം ശ്രീ ഭദ്രകാളിയും ശിവഗണങ്ങളും പുറപ്പെട്ടു. മനോഹരമായ ഈ വനപ്രദേശത്ത് എത്തിയപ്പോൾ കൂടുതൽ ഭാരം തോന്നിയതിനാൽ മാന്ധാതാവ് ശിവലിംഗം താഴെ വയ്ക്കുകയും അത് ഇവിടെ ഉറച്ച് പോവുകയും ചെയ്തു. മാന്ധാതാവും ശിഷ്യന്മാരും ശിവലിംഗത്തെ ആരാധിച്ച് ഇവിടെ കഴിഞ്ഞുകൂടി. ആ സമയത്താണ് ശ്രീഭദ്രകാളി തൻ്റെ പരിവാരങ്ങളുമായി ഇവിടെ എത്തുന്നത്. ശിവലിംഗത്തിൻ്റെ അപാരമായ ശക്തിമൂലം കുന്നിൻമുകളിലേക്ക് കയറാൻ കഴിയാതെ വന്നപ്പോൾ ദേവിയുടെ സൈന്യം തങ്ങളുടെ ആയുധങ്ങൾ മുകളിലേക്ക് എറിയാൻ തുടങ്ങി. മാന്ധാതാവിൻ്റെ ശിഷ്യന്മാർ കാട്ടുപഴങ്ങൾ (ആട്ടങ്ങകൾ) പറിച്ച് തിരിച്ചെറിയാനും തുടങ്ങി. ഈ യുദ്ധം പതിനഞ്ച് ദിവസം നീണ്ടുനിന്നു. ഭഗവാൻ്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ ഓരോ ആട്ടങ്ങയും ഓരോ ശിവലിംഗങ്ങളായാണ് ഗണങ്ങളുടെ മുകളിൽ വീണത്. ഒടുവിൽ ശിവഗണങ്ങൾക്ക് തിരിഞ്ഞോടേണ്ടി വന്നു. ഇതുകണ്ട് ഉഗ്രരൂപം പൂണ്ട ഭദ്രകാളി നേരിട്ട് വന്ന് ബലമായി ശിവലിംഗം എടുത്തു കൊണ്ടു പോകാൻ ശ്രമിച്ചു. മഹർഷി ശിവലിംഗം വിട്ടുകൊടുക്കാതെ ഇറുക്കി പിടിച്ചു. ഈ ബലപ്രയോഗത്തിൽ ജ്യോതിർലിംഗം രണ്ടായി പിളർന്നു.<ref>[http://www.janmabhumidaily.com/detailed-story?newsID=61459 ജന്മഭൂമി-തിരുമാന്ധാംകുന്ന്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. മഹർഷിയുടെ ഭക്തിയിൽ സം‌പ്രീതരായി [[വിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവും]] [[ബ്രഹ്മാവ്|ബ്രഹ്മാവും]] ശ്രീപാർവ്വതിയും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട് അദ്ദേഹത്തെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ഈ ശിവലിംഗം എനിക്ക് ഏറെ പ്രീയപ്പെട്ടതാണ്. ഇതിനെ പിരിയാൻ എനിയ്ക്കാവില്ല". ഇത്രയും പറഞ്ഞ് പാർവ്വതിദേവി ശിവലിംഗത്തിൽ ലയിച്ച് അപ്രത്യക്ഷയായി. ഈ ശിവലിംഗം ഇരിക്കുന്ന സ്ഥലമാണ് ഇന്ന് ശ്രീമൂലസ്ഥാനം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത്‌ ശിവലിംഗം ഇന്നും പിളർന്ന രീതിയിൽ തന്നെ കാണപ്പെടുന്നു. ശ്രീപാർവ്വതിയുടെ ആഗ്രഹപ്രകാരം സപ്തമാതാക്കൾ, വീരഭദ്രൻ, ഗണപതി എന്നിവരോട് കൂടി ഭദ്രകാളിയെ വടക്കോട്ട് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. ശ്രീലകത്ത് പരാശക്തിയായ തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ സർവ്വാഭീഷ്ടപ്രദായിനിയായി ഭക്തർക്ക് അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്നു. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് ശിവപാർവതിമാരോടൊപ്പം ഉണ്ണി ഗണപതിയുടെ സാന്നിധ്യവുമുണ്ട്. ഈ ഗണപതിസന്നിധിയിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രസിദ്ധമായ മംഗല്യപൂജ നടക്കുന്നത്. മാന്ധാതാവിൻ്റെ ശിഷ്യർ ശിവഗണങ്ങളെ തോൽപ്പിച്ചതിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി തുലാം മാസം ഒന്നാം തിയ്യതി ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ആട്ടങ്ങയേറ് എന്ന ചടങ്ങ് നടക്കാറുണ്ട്. ==ചരിത്രം== ഇവിടത്തെ പ്രധാന വാർഷികാഘോഷം പൂരമാണ്. മാമാങ്കത്തിൽ ചുരികത്തലപ്പുകൾകൊണ്ട് കണക്കുകൾ തീർക്കാനിറങ്ങി ചരിത്രമായി മാറിയ ദേശാഭിമാനികളായ ചാവേറുകളുടെ വീരസ്മരണകൾ തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരത്തെ കേരളചരിത്രത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കുന്നു. വള്ളൂവക്കോനാതിരിമാർ അവരുടെ കുലദൈവത്തെ പുരാതനകാലം മുതൽ തന്നെ ആരാധിച്ചും ആഘോഷിച്ചും പോന്നിരുന്നു. അതിനിടെ പണ്ട് പെരുമാക്കന്മാർ ആഘോഷിച്ചുപോന്ന മാമാങ്കത്തിന് പിൽക്കാലവകാശികളായിത്തീരാനും അതിൽ രക്ഷാപുരുഷനായി നിൽക്കാനും വിധിവശാൽ വെള്ളാട്ടിരിക്ക് അവസരം കിട്ടി. പക്ഷേ സാമൂതിരിയുടെ വരവോടെ കാര്യങ്ങൾ തകിടം മറിഞ്ഞു. ആളും വേണ്ടത്ര അർത്ഥവുമായി നാടും നഗരവും പിടിച്ചടക്കിക്കൊണ്ടുള്ള സാമൂതിരിയുടെ പടയോട്ടത്തിനു മുൻപിൽ വെള്ളാട്ടിരിക്ക് തോൽവി അനിവാര്യമായിരുന്നു. തുടർന്ന് വെള്ളാട്ടിരിയിൽനിന്നു മാമാങ്ക മഹോത്സവത്തിന്റെ രക്ഷാപുരുഷസ്ഥാനം സാമൂതിരിയുടെ കൈകളിലേക്ക് മാറി. എങ്കിലും സാമൂതിരിയുടെ മേൽക്കോയ്മ അംഗീകരിക്കാൻ വള്ളുവക്കോനാതിരി തയ്യാറായില്ല. മാമാങ്കത്തിന് ചാവേറുകളെ അയച്ചുകൊണ്ട് സാമൂതിരിയുടെ അധികാരത്തിന് വെള്ളാട്ടിരി നിരന്തരം വെല്ലുവിളി ഉയർത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു. തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നാണ് വെള്ളാട്ടിരി മാമാങ്കത്തിന് പുറപ്പെട്ടിരുന്നത്. ഇവിടെ നിന്നുതന്നെയാണ് ചാവേറുകളും അങ്കത്തിനു പുറപ്പെട്ടിരുന്നത്. ചാവേറുകൾ പുറപ്പെട്ടിരുന്ന തറയായ ചാവേർത്തറ ഇപ്പോഴും ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തുണ്ട്. അതേസമയം മാമാങ്കാവകാശം നഷ്ടപ്പെട്ടതോടെ അതിനു ബദലായി മാമാങ്കത്തിനോട് കിടപിടിക്കത്തക്ക മറ്റൊരു ഉത്സവത്തിന് അദ്ദേഹം തുടക്കം കുറിച്ചു. അതത്രേ തിരുമാന്ധാംകുന്നു പൂരം. മാമാങ്കം പോലെ 12 വർഷത്തിലൊരിക്കലായിരുന്നു തുടക്കത്തിൽ തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരവും ആഘോഷിച്ചിരുന്നത്. കൊല്ലവർഷം 1058-ൽ തീപ്പെട്ട മങ്കട കോവിലകത്തുനിന്നുള്ള വള്ളുവക്കോനാതിരിയുടെ കാലത്താണ് പൂരം എല്ലാ വർഷവും നടത്താൻ തുടങ്ങിയത്. ==ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി== [[File:Tthirumandhamkunnu Temple 01.jpg|thumb|right|250px|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം - കിഴക്കേ ബലിക്കൽ പുര]] തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം പേരു സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ ഒരു ചെറിയ കുന്നിന്മുകളിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിനു നാലുവശവും കവാടങ്ങളുണ്ട്. വടക്കേ നടയിൽ ഇറക്കത്തിൽ [[കടലുണ്ടിപ്പുഴ]]യുടെ ഒരു പോഷകനദി കടന്നുപോകുന്നുണ്ട്. ഇവിടെയാണ് ഉത്സവക്കാലത്ത് ഭഗവതിയുടെ ആറാട്ട് നടക്കുന്നത്. പുഴയ്ക്കപ്പുറം ഒരു പാലമുണ്ട്. ഇതുവഴി ഒരു കിലോമീറ്റർ നടന്നാൽ [[ഇടത്തുപുറം പൂന്താനം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ഇടത്തുപുറം പൂന്താനം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെത്താം]]. ഭക്തകവിയായിരുന്ന [[പൂന്താനം നമ്പൂതിരി]] പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ, അദ്ദേഹത്തിന് ദർശനം നൽകിയ [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ|ശ്രീകൃഷ്ണനാണ്]]. തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ ദർശനത്തിനെത്തുന്നവർ ഇവിടെയും വരാറുണ്ട്. നാലമ്പലത്തിൽ മാതൃശാലയിൽ വടക്കോട്ട്‌ ദർശനമായി ഭദ്രകാളിയും അതിനു മുൻപിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലും. തെക്കുവശത്ത് കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പിളർന്ന രീതിയിൽ ഒരു [[ശിവലിംഗം]] കാണാം. ഈ സ്ഥലം ശ്രീമൂലസ്ഥാനമെന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. മാന്ധാതാവും ഭദ്രകാളിയും തമ്മിലുണ്ടായ ഏറ്റുമുട്ടലിൽ പിളർന്നു പോയതാണ് ഈ ശിവലിംഗം എന്നു ഐതിഹ്യമുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിലെ രണ്ടുവശത്തും കൊടിമരങ്ങളുണ്ട്. ഭഗവാനും, ഭഗവതിക്കുമാണ് ഇവിടെ കൊടിമരങ്ങൾ പണിതീർത്തിരിക്കുന്നത്. ആൽത്തറയിൽ ഗണപതിയും നാഗങ്ങളും ഉപപ്രതിഷ്ഠകളാണ്. == പ്രതിഷ്ഠകൾ == === തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ === കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭഗവതി പ്രതിഷ്ഠയാണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉള്ളത്. വടക്കേ കൊടിമരത്തിനടുത്തു നിന്നും ബലിക്കൽപുരയിലൂടെ കയറി നാലമ്പലത്തിൽ ചെല്ലാം. മാതൃശാല എന്ന ശ്രീകോവിലിലാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ആദിപരാശക്തിയായ ഭദ്രകാളി സപ്തമാതാക്കൾക്കൊപ്പം വിരാജിക്കുന്നു. ആറടിയോളം ഉയരമുള്ള ദാരുവിഗ്രഹമാണ് മാതൃശാലയിൽ. വടക്കോട്ട്‌ ദർശനം. ഇടതുകാൽ മടക്കി വെച്ച് വലതുകാൽ താഴോട്ടു തൂക്കിയിട്ടിരിക്കുന്ന രീതിയിലാണ് പ്രതിഷ്ഠ. ഭഗവതിയുടെ എട്ട് കൈകളിൽ ത്രിശൂലം, സർപ്പം , ഖട്വാംഗം, ഓട്ടുമണി, കൈവട്ടക , വാൾ, പരിച തുടങ്ങിയ ആയുധങ്ങളും ദാരികന്റെ ശിരസ്സും പിടിച്ചിരിക്കുന്നു. രൂപഭാവങ്ങൾ കൊണ്ട് ഭദ്രകാളിയാണെങ്കിലും ദുർഗ്ഗ, മഹാലക്ഷ്മി, മഹാസരസ്വതി തുടങ്ങിയ ഭാവങ്ങളിലും തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു.<ref name="v1">[http://thirumandhamkunnutemple.com/thirumandhamkunnu_idol.php വിഗ്രഹം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ പ്രതിഷ്ഠയേക്കാൾ അല്പം കൂടി ഉയരം ഇതിനുണ്ട്.<ref name="janmabhumidaily-ക">{{cite news|title=ഭദ്രകാളി|url=http://www.janmabhumidaily.com/news233750|accessdate=19 ഒക്ടോബർ 2014|newspaper=ജന്മഭൂമി|date=19 ഒക്ടോബർ 2014|author=ഡോ. കെ. ബാലകൃഷ്ണവാര്യർ|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141019113817/http://www.janmabhumidaily.com/news233750|archivedate=2014-10-19|language=മലയാളം|format=പത്രലേഖനം|url-status=dead}}</ref> കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെപോലെ രുരുജിത് എന്ന സമ്പ്രദായത്തിലുള്ള ഭഗവതിയാണ് ഇവിടെയുമുള്ളത്. ഇത് [[ജമ്മു കശ്മീർ|കശ്മീരിൽ]] ഉദ്ഭവിച്ചതും പിൽക്കാലത്ത് കേരളത്തിൽ കൊണ്ടുവരപ്പെട്ടതുമായ രീതിയാണ്. കിഴക്കോട്ടോ പടിഞ്ഞാറോട്ടോ ദർശനമായി ക്ഷേത്ര നാഥനായ ശിവനും, വടക്കോട്ട് ദർശനമായി സപ്ത മാതൃക്കളോടുകൂടി ഭദ്രകാളിയും, രുദ്രാംശമായ ക്ഷേത്രപാലനും അടങ്ങുന്നതാണ് ഈ സങ്കല്പം. ബഹുബേരസമ്പ്രദായത്തിൽ (ഒന്നിലധികം വിഗ്രഹങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് പൂജിയ്ക്കുന്ന സമ്പ്രദായം) പൂജകൾ നടക്കുന്ന ക്ഷേത്രമാണിത്. മൂലവിഗ്രഹത്തോടൊപ്പം രണ്ട് [[ശ്രീചക്രം|ശ്രീചക്രങ്ങൾ]] കൂടി പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് . പരാശക്തിയായ [[ത്രിപുരസുന്ദരി|മഹാത്രിപുരസുന്ദരിയെയാണ്]] ഈ ശ്രീചക്രങ്ങളിൽ ആരാധിയ്ക്കുന്നത്. ദാരുവിഗ്രഹമായതിനാൽ അഭിഷേകമില്ല. എല്ലാ വർഷവും കർക്കിടക മാസത്തിൽ നടക്കുന്ന ചാന്താട്ടം മാത്രമേ ഇവിടെ പതിവുള്ളു , അഭിഷേകത്തിനായി പ്രത്യേകം വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. കളമെഴുത്തും പാട്ടും, ഉദയാസ്തമനപൂജ, ത്രികാലപൂജ, ചെത്തിമാല ചാർത്തൽ, മുട്ടറുക്കൽ, പൂമൂടൽ, വെടിവഴിപാട് തുടങ്ങിയവയാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. === സപ്തമാതാക്കൾ === ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിൻ്റെ ഉള്ളിൽ തന്നെ ആണ് സപ്തമാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ആദിപരാശക്തിയുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങൾ ആണ് സപ്തമാതാക്കൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ബ്രാഹ്മി, വൈഷ്ണവി, മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, വാരാഹി പഞ്ചമി (പഞ്ചുരുളി), കൌമാരി, ചാമുണ്ഡി (കാളി) എന്നീ ഏഴു മാതാക്കളെയും പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1. ബ്രാഹ്മി- ബ്രഹ്മാവിന്റെ ശക്തി. ബ്രഹ്മാണി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ബ്രഹ്മാവിനെപോലെ കൈയിൽ ജപമാലയും കമണ്ഡലവുമുണ്ട്‌. സരസ്വതി സ്വരൂപം‌. വിശ്വാസികൾ ജ്‌ഞാനത്തിനായി ആരാധിക്കുന്നു. 2. വൈഷ്ണവി- മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ ശക്തിയാണ് വൈഷ്ണവി. ‌മഹാലക്ഷ്മി സ്വരൂപം. ശംഖ്ചക്രഗദാഖഡ്ഗങ്ങൾ കയ്യിലേന്തിയ ഇവളെ വിഷജന്തുക്കളിൽ നിന്നുള്ള ‌മോചനത്തിനും, ഐശ്വര്യത്തിനും ആയി ആരാധിക്കുന്നു. ജമ്മുകശ്മീരിലെ വൈഷ്ണോദേവി ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആരാധനാമൂർത്തി. 3. മഹേശ്വരി- മഹാദേവന്റെ ശക്തി. മഹാഗൗരി സ്വരൂപം, ത്രിലോചനയായ മഹേശ്വരി കാളപ്പുറത്താണ്. പാമ്പുകളാണ് ആഭരണങ്ങൾ, ശിരസ്സിൽ ചന്ദ്രക്കല , കൈയിൽ തൃശൂലം. മഹേശ്വരിയെ ആരാധിച്ചാൽ സർവ്വമംഗളമാണ് ഫലം. 4. ഇന്ദ്രാണി- ഇന്ദ്രസ്വരൂപിണിയായ ശചിദേവി. വജ്രമാണ്‌ ആയുധം. അഭയമുദ്രകാട്ടി ആശീർവദിക്കുന്നു. ദാമ്പത്യ പ്രശ്‌നങ്ങൾക്കും, വൈവാഹിക പ്രശ്നങ്ങൾക്കും, ഇഷ്ട പങ്കാളിയെ ലഭിക്കാനും ആരാധിക്കുന്നു. 5. വാരാഹി പഞ്ചമി- വരാഹരൂപം ധരിച്ച പരാശക്തിയാണ് വാരാഹി. വരാഹ ഭഗവാന്റെ ശക്തി. ലളിത പരമേശ്വരിയുടെ സൈന്യാധിപ. ഉഗ്രമൂർത്തി. ക്ഷിപ്രപ്രസാദി‌. അഷ്ടലക്ഷ്മി സ്വരൂപിണി. താന്ത്രിക ലക്ഷ്മി. ദാരിദ്ര്യനാശിനി. ഇഷ്ടവര പ്രാദായിനി. പഞ്ചുരുളി, പന്നിമുഖി, ദണ്ഡിനി, വാർത്താളി എന്നി പല പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. സമ്പത്ത്, ഐശ്വര്യം, ഭാഗ്യം, ആഗ്രഹസാഫല്യം, ശത്രുനാശം എന്നിവയാണ് ആരാധനാ ഫലം. പഞ്ചമി തിഥി പ്രധാന ദിവസം. 6. കൗമാരി- ഭഗവാൻ മുരുകൻ അഥവാ കുമാരന്റെ ശക്തിയാണ് കൗമാരി അഥവാ കുമാരി മയിൽപ്പുറത്തേറിയ കൗമാരിക്ക് വേലാണ്‌ ആയുധം. ദേവിയെ ആരാധിച്ചാൽ രക്ത സംബന്ധമായ എല്ലാ രോഗങ്ങൾക്കും ശാന്തി ലഭിക്കും എന്ന് വിശ്വാസം. 7. ചാമുണ്ഡി- ഭദ്രകാളി തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡ അഥവാ ചാമുണ്ഡേശ്വരി. കാരുണ്യമൂർത്തി. ചണ്ഡ-മുണ്ഡ രക്തബീജ വധത്തിനായി ചണ്ഡികയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച ഭഗവതി. ത്രിലോചനയായ ഈ കാളി അഷ്ടബാഹുവാണ്. പള്ളിവാളും തൃശൂലവുമാണ് പ്രധാന ആയുധം. ഉഗ്രമൂർത്തിയായ ചാമുണ്ഡി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളും എല്ലാം അറിയുന്നവളുമാണ് എന്ന് പുരാണങ്ങളിൽ കാണാം. ആരാധിച്ചാൽ ഭയമുക്തിയും ഐശ്വര്യവും മോക്ഷവും ഫലം എന്ന് വിശ്വാസം. === മഹാദേവൻ === മാതൃശാലയ്ക്ക് മുൻപിൽ കിഴക്കോട്ടു ദർശനമായി ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലുണ്ട്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തിനു പുറമേയാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. സാമാന്യം വലുപ്പമുള്ള ശിവലിംഗമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. രുരുജിത് സമ്പ്രദായത്തിലുള്ള ക്ഷേത്രമായതിനാൽ ഭൈരവ ഭാവത്തിലാണ് ശിവൻ ഇവിടെ കുടികൊള്ളുന്നത്. ശംഖാഭിഷേകം, ധാര, പിൻവിളക്ക്, കൂവളമാല, അപ്പം, അട, ശർക്കരപ്പായസം എന്നിവയാണ് ശിവന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. === ഗണപതി === ഇവിടുത്തെ ഗണപതി പ്രതിഷ്ഠ പ്രസിദ്ധമാണ്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് കുടികൊള്ളുന്ന ഈ ഗണപതി സന്നിധിയിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട മംഗല്യ പൂജ നടക്കുക. ഗണപതി ഹോമം ആണ് മറ്റൊരു പ്രധാന വഴിപാട്. ==നിത്യപൂജകൾ== മാതൃശാലയിൽ ഭഗവതിക്ക് ദിവസവും അഞ്ചുനേരത്തെ പൂജകളാണ് ഉള്ളത്. :രാവിലെ ആറിനു ഉഷപൂജ :ഒന്പതരക്ക് പന്തീരടിപൂജ :പതിനൊന്നരക്കു ഉച്ചപൂജ :വൈകുന്നേരം നാലരക്ക് തിരിഞ്ഞുപന്തീരടി പൂജ (തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ മാത്രം നടന്നുവരുന്ന ഒരു പൂജ) :രാത്രി എട്ടുമണിക്ക് അത്താഴപൂജ ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തു രാവിലെ ഏഴുമണിക്ക് ഉഷപൂജയും പത്തരക്ക് ഉച്ചപൂജയും രാത്രി ഏഴരക്ക് അത്താഴപൂജയും നടത്തുന്നു. സപ്ത മാതാക്കൾക്കും പ്രത്യേകം പൂജയുണ്ട്. == മംഗല്യപൂജ == ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട പൂജയാണ് മംഗല്യ പൂജ. വിവാഹം വൈകുന്നവരാണ് ഈ പൂജ നടത്താറുള്ളത്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവനും പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായി പാർവ്വതിയും ഉണ്ണിഗണപതിയുമുണ്ട്. ഈ ഉണ്ണിഗണപതി ക്ഷിപ്രപ്രസാദിയും മംഗളദായകനുമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇഷ്ട വിവാഹത്തിനും ഉത്തമ ദാമ്പത്യത്തിനും വേണ്ടി ഗണപതിക്ക്‌ നടത്തുന്ന വഴിപാടാണ് മംഗല്യപൂജ. ചൊവ്വ, വെള്ളി, ഞായർ ദിവസങ്ങളിലാണ് മംഗല്യപൂജ നടത്താറുള്ളത്. മംഗല്യപൂജ നടത്താൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നവർ രാവിലെ 9 മണിക്ക് മുൻപേ ഇവിടെ എത്തേണ്ടതുണ്ട്. സ്ത്രീപുരുഷ ഭേദമന്യേ, ജാതിമത ഭേദമന്യേ ആർക്കും ഈ പൂജ നടത്താവുന്നതാണ്. ഇത്തരത്തിൽ 3 പൂജയാണ് നടത്തേണ്ടത് എന്നാണ് വിശ്വാസം. തുലാമാസത്തിലെ മുപ്പട്ടു വെള്ളിയാഴ്ചത്തെ (ആദ്യത്തെ വെള്ളിയാഴ്ച) മഹാമംഗല്യപൂജ വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. സാധാരണ ഗണപതിയുടെ വലതു വശത്തുള്ള ചെറീയ ഒരു കിളിവാതിലിലൂടെ ആണ് തൊഴുക. എന്നാൽ മംഗല്യപൂജയുടെ സമയത്ത് മാത്രം ഗണപതിയുടെ നേരെയുള്ള വാതിൽ തുറന്നു ഭക്തർക്ക്‌ ദർശനം നൽകും. അങ്ങാടിപ്പുറം ചെറുകുന്നത്ത് മനയിലെ നമ്പൂതിരിമാർക്ക് ആണ് ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തു പാരമ്പര്യം ആയി മേൽശാന്തി സ്ഥാനം വള്ളുവക്കോനാതിരി നൽകിയിട്ടുള്ളത്. മാതൃശാലയിൽ പന്തലകോടത്തു മനക്കാരും മേൽശാന്തി സ്ഥാനം അലങ്കരിക്കുന്നു. ==ഉത്സവങ്ങൾ== തിരുമാംന്ധാകുന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലെ എല്ലാ ഉത്സവങ്ങളും ഭഗവതിക്കും ശിവനും മാത്രമാണ്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്ത് മൂന്നു നേരത്തെ പൂജ മാത്രമേയുള്ളൂ. ശിവനെ ഭർത്താവായി ലഭിക്കാൻ പണ്ട് ശ്രീപാർവതി പൂജിച്ചിരുന്ന ശിവലിംഗമായതിനാൽ ദേവപൂജ്യത്വവും പിന്നീട്, മാന്ധാതാവ് മഹർഷി പൂജിച്ച കാരണത്താൽ ഋഷിപൂജ്യത്വവും ഇപ്പോൾ മനുഷ്യർ പൂജ ചെയ്യുന്നതിനാൽ മനുഷ്യ പൂജ്യത്വവുമാണ് ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തിന്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനതിന്റെ ചൈതന്യം വർധിപ്പിക്കാനോ നശിപ്പിക്കാനോ സാധ്യമല്ല എന്നാണ് വിശ്വാസം<ref name="v1" />. === തിരുമാംന്ധാംകുന്ന് പൂരാഘോഷം=== [[പ്രമാണം:Thirumandhamkunnu_Aarattu.jpg|right|thumb|തിരുമാംന്ധാകുന്ന് പൂരം - എട്ടാം ദിവസത്തെ ആറാട്ടിനു ശേഷം]] അങ്ങാടിപ്പുറം ശ്രീ തിരുമാംന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിലെ പതിനൊന്ന് ദിവസം നീണ്ട് നിൽക്കുന്ന പൂരാഘോഷമാണ് ഇത്. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്ര ഉത്സവവും പൂരവും തന്നെയാണിത്. വള്ളുവനാടിന്റെ ദേശീയോത്സവമാണ്‌ തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ പൂരം. ആഘോഷങ്ങൾക്കുപരി ആചാരങ്ങൾക്കും അനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്കും പ്രാധാന്യം നൽകിക്കൊണ്ടും താന്ത്രിക ചടങ്ങുകൾക്ക് പ്രാമുഖ്യം നൽകിക്കൊണ്ടുമാണ് തിരുമാംന്ധാംകുന്നിലെ പൂരാഘോഷങ്ങൾ നടക്കുക. ഭഗവതിക്കും ഭഗവാനും ഒരേസമയത്ത് ഉത്സവചടങ്ങുകൾ നടക്കുന്നു എന്നത് ഇവിടത്തെ പ്രത്യേകതയാണ്. [[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] മകയിരം നക്ഷത്രത്തിലാണ് പൂരാഘോഷങ്ങൾ തുടങ്ങുന്നത്. അതായതു മാർച്ച്‌/ഏപ്രിൽ മാസങ്ങളിൽ ആവും പൂരം നടക്കുക. ആദ്യത്തെ ആറാട്ടെഴുന്നള്ളിപ്പ് പൂരം പുറപ്പാട് എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഭഗവതിക്ക് പടഹാദി, ധ്വജാദി, അങ്കുരാദി എന്നിങ്ങനെ മൂന്ന് വിധത്തിൽ പതിനൊന്ന് ദിവസവും, ഭഗവാന് ധ്വജാദി മുറയിൽ ആറ് ദിവസവുമാണ് ഉത്സവം നടക്കുക. പടഹാദി മുറയിൽ രണ്ട് ദിവസം കഴിഞ്ഞ് മൂന്നാം ദിവസം ഭഗവതിക്ക് വടക്കേ നടയിലെ സ്വർണ്ണക്കൊടിമരത്തിലും ഭഗവാന് കിഴക്കേ നടയിലെ സ്വർണ്ണക്കൊടിമരത്തിലും ഒരേ സമയം നടക്കുന്ന കൊടിയേറ്റത്തോടെയാണ് ധ്വജാദിമുറയിലെ ഉത്സവചടങ്ങുകൾ ആരംഭിക്കുക. ദേവിക്ക് 11 ദിവസങ്ങളിലായി 21 ആറാട്ടും ഭഗവാന് എട്ടാം പൂരദിവസത്തിൽ ഒരു ആറാട്ടുമാണ് ഉള്ളത്. തിരുമാംന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലെ എട്ടാം പൂരദിവസം ഭഗവാനും ഭഗവതിക്കും ഒരേ സമയം ആറാട്ട് നടക്കും. ഭഗവതിയുടേയും ശിവന്റേയും തിടമ്പുകൾ വെവ്വേറെ ആനപ്പുറത്താണ് ആറാട്ടിനെഴുന്നള്ളിക്കുക. ഭഗവതിയുടെ 21 ആറാട്ടുകളിൽ 15-ാമത്തെയും ശിവന്റെ ഏക ആറാട്ടുമാണ് അന്നേ ദിവസം നടക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ താഴെ കൂടി ഒഴുകുന്ന പുഴയിലാണ് ആറാട്ട്. അതിന് അടുത്തായി കാണുന്ന കൽപ്പാലത്തിന് ഏറെ പ്രത്യേകതയുണ്ട്. വടക്കേ നടയിലൂടെയാണ് ഭദ്രകാളിയും പരിവാരങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിലെത്തിയത് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ദേവിയ്ക്ക് വരാനായി അന്ന് ഭൂതഗണങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചതാണത്രെ ഈ കൽപ്പാലം. നിത്യേന രാവിലെയും വൈകുന്നേരവും ഭഗവതിയെ ആറാട്ടിനായി എഴുന്നള്ളിക്കുന്ന കൊട്ടിയിറക്കവും, കൊട്ടിക്കയറ്റവുമാണ് പൂരാഘോഷത്തിന്റെ മുഖ്യചടങ്ങ്. പൂരാഘോഷത്തോടനുബന്ധിച്ചു ക്ഷേത്രത്തിലും താഴെയുള്ള പൂരപ്പറമ്പിലും നങ്ങ്യാർകൂത്ത്‌, ചാക്യാർകൂത്ത്, ഓട്ടൻതുള്ളൽ തുടങ്ങിയ വിവിധ കലാപരിപാടികൾ അരങ്ങേറും. === ആട്ടങ്ങയേറ് === [[File:Thirumanthamkunnu_Bhagavathi_Temple,_North_nada.jpg|right|thumb|തിരുമാംന്ധാകുന്ന് ക്ഷേത്രം - വടക്കേ നട, ആറാട്ടുകടവിന്റെ അടുത്തുനിന്നുള്ള ദൃശ്യം]] ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളും മാന്ധാതാവ് മഹർഷിയുടെ ശിഷ്യഗണങ്ങളും തമ്മിലുണ്ടായ യുദ്ധത്തിന്റെ അനുസ്മരണമാണ് ആട്ടങ്ങയേറ്. [[തുലാം|തുലാമാസം]] ഒന്നിനാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടത്തിവരുന്നത്. പന്തീരടിപൂജക്ക്‌ ശേഷം ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേനടയിൽ ഭക്തർ രണ്ടു സംഘമായി പരസ്പരം കാട്ടുപഴമായ ആട്ടങ്ങയെറിയുന്നതാണ് ഈ ചടങ്ങ്<ref>[http://thirumandhamkunnutemple.com/thirumandhamkunnu_festival_attanga_eru.php ആട്ടങ്ങയേറ്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. === വലിയകണ്ടം നടീൽ === [[ആറാട്ടുകടവ്|ആറാട്ടുകടവിനോടു]] ചേർന്നുള്ള ഒന്നേമുക്കാൽ ഏക്കർ പാടമാണ് ഭഗവതിക്കണ്ടം അഥവാ വലിയകണ്ടം. [[ചിങ്ങം|ചിങ്ങമാസത്തിലാണ്]] ഞാറുനടീൽയജ്ഞം നടക്കുക. [[തട്ടകം|തട്ടകത്തിലെയും]] പുറത്തുനിന്നുമുള്ള സ്ത്രീപുരുഷ ഭേദമെന്യേ ആയിരക്കണക്കിന് ഭക്തർ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കുചേരാറുണ്ട്. ഭഗവതിക്കണ്ടത്തിൽ നടീൽ ഒറ്റദിവസംകൊണ്ട് പൂർത്തിയാക്കണമെന്നാണ് വിശ്വാസം. === കളംപാട്ട്=== ഭദ്രകാളിയെ പ്രകീർത്തിച്ചുകൊണ്ടുള്ള തോറ്റംപാട്ടുകളാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നടത്താറ്. [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസം]] ഒന്നാം തീയതി തുടങ്ങി മീനമാസത്തിലെ [[രോഹിണി (നാൾ)|രോഹിണിനാൾ]] വരെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ കളംപാട്ട് നടത്തുക. മറ്റൊരു ക്ഷേത്രത്തിലും നാലുമാസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന കളംപാട്ട് നടത്താറില്ല എന്നത് ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു കാര്യമാണ്. കളംപാട്ട് നടക്കുന്ന മണ്ഡപം [[കുരുത്തോല]]യും [[വാഴപ്പോള]]യും ദിവ്യപുഷ്പങ്ങളും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച്, മുന്നിൽ കൊടിക്കൂറ കെട്ടിയശേഷമാണ് പാട്ട് തുടങ്ങുക. ഉച്ചപ്പാട്ടാണ് ആദ്യത്തെ ചടങ്ങ്. [[നന്തുണി]]യുടെ അകമ്പടിയോടുകൂടി കലാകാരൻ ഗണപതി, സരസ്വതി, ഗുരുനാഥൻ തുടങ്ങിയവരുടെ സ്തുതികൾ ആലപിയ്ക്കുന്നതാണ് ഈ ചടങ്ങ്. അതിനുശേഷം കളം വരയ്ക്കുന്നു. എട്ടുകൈകളോടുകൂടിയ ഭദ്രകാളിയുടെ രൂപമാണ് ഇവിടെ വരയ്ക്കുക. അതിനുശേഷമാണ് പ്രധാന പാട്ട് പാടുന്നത്. ഭദ്രകാളിയും [[ദാരികൻ]] എന്ന അസുരനും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധത്തിന്റെ സ്മരണയാണ് കളംപാട്ടിലൂടെ പാടുന്നത്. പാട്ട് കഴിയുന്നതോടുകൂടി കലാകാരന് ദേവിയുടെ ആവേശമുണ്ടാകുകയും തുടർന്ന് പൂർവ്വാധികം ശക്തിയോടെ കളം മായ്ച്ചുകളയുകയും ചെയ്യും. ഇതാണ് ഇതിന്റെ ചടങ്ങ്. ===ചാന്താട്ടം === ദേവിയുടെ ദാരുവിഗ്രഹത്തിന്റെ ഉറപ്പും തിളക്കവും നൽകി കൂടുതൽ ചൈതന്യവത്താക്കാനാണ് ചാന്താട്ടം നടത്താറ്. ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഈ വഴിപാട് വർഷത്തിൽ രണ്ടുതവണയാണ് നടത്തുക. [[മിഥുനം]], [[കർക്കടകം]] മാസങ്ങളിൽ മഴപെയ്ത് തണുത്ത കാലാവസ്ഥയിലാണ് ചാന്താട്ടം നടത്തുന്നത്. തേക്കിൻ കറകൊണ്ടുണ്ടാക്കുന്ന പ്രത്യേക ചാന്താണ് ഇതിനുവേണ്ടി ഉപയോഗിക്കുക. പന്തീരടിപൂജക്ക്‌ ശേഷം പ്രത്യേക താന്ത്രിക കർമങ്ങൾ നടത്തിയ ചാന്ത് മാതൃശാലയിലുള്ള വിഗ്രഹങ്ങളിൽ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു<ref>[http://thirumandhamkunnutemple.com/thirumandhamkunnu_festival_chanthattam.php ചാന്താട്ടം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. ===നിറ=== [[കർക്കിടക വാവ്]] കഴിഞ്ഞു വരുന്ന ആദ്യ ഞായറാഴ്ചയാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ "നിറ" ആഘോഷിക്കുന്നത്. വിളവെടുപ്പുത്സവമാണിത്. കൊയ്തെടുത്ത നെൽക്കതിരുകൾ പ്രത്യേക പൂജകൾ നടത്തി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പലഭാഗങ്ങളിൽ സ്ഥാപിക്കും. നെൽക്കതിരുകൾ ഭക്തർക്ക്‌ പ്രസാദമായി നൽകും. കുടുംബത്തിലെ ഐശ്വര്യത്തിനും സന്പൽസമൃദ്ധിക്കും നിറവീട്ടിൽ വെക്കുന്നത് നല്ലതാണ് എന്നാണു വിശ്വാസം. ===ഞെരളത്ത് സംഗീതോത്സവം=== നിര്യാതനായ പ്രശസ്ത [[സോപാനസംഗീതം|സോപാന]] സംഗീതജ്ഞൻ [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ|ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാളിന്റെ]] അനുസ്മരണാർത്ഥം 1997-ലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ സംഗീതോത്സവം ആരംഭിച്ചത്. ഞെരളത്തിന്റെ ജന്മദിനമായ ഫെബ്രുവരി 16 മുതൽ അഞ്ചുദിവസമാണ്‌ സംഗീതോത്സവം നടക്കാറ്. [[പൂന്താനം നമ്പൂതിരി|പൂന്താനത്തിന്റെ]] ഘനസംഘം ആലപിച്ചാണ് സംഗീതോത്സവം അവസാനിക്കാറ്. === നവരാത്രി വിദ്യാരംഭം === ഭഗവതീ പ്രധാനമായ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ നവരാത്രി ഉത്സവം അതിപ്രധാനമാണ്. സംഗീതോത്സവവും കലാപ്രകടനങ്ങളും വിശേഷാൽ പൂജകളും ആ സമയത്ത് നടക്കുന്നു. കന്നിമാസത്തിലെ (സെപ്റ്റംബർ/ഒക്ടോബർ) വെളുത്തപക്ഷത്തിലെ പ്രഥമ മുതലുള്ള ഒമ്പതു ദിവസമാണ് നവരാത്രിയായി ആഘോഷിയ്ക്കുന്നത്. ദുർഗാഷ്ടമി ദിവസം പൂജവെപ്പും വിജയദശമി നാളിൽ വിദ്യാരംഭവും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. നവരാത്രിയുടെ അതിദൈവമായി ആരാധിക്കുന്നത് ഭദ്രകാളിയെ തന്നെയാണ്. നവരാത്രി ഏഴാം ദിവസം പരാശക്തിയുടെ ഭാവം ഭദ്രകാളി അഥവാ കാലരാത്രി എന്നതാണ്. വിജയദശമി മഹിഷാസുരനിൽ ഭഗവതി വിജയം വരിച്ച ദിവസമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. നിരവധി ഭക്തരാണ് ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശത്തിനെത്തുന്നത്. കാളിദാസന് വിദ്യ പകർന്ന ഭഗവതി ആയതിനാൽ ഇവിടെ വിദ്യാരംഭം നടത്തുന്നതും ഐശ്വര്യകരമാണ് എന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു. അതിനാൽ ധാരാളം ഭക്തരാണ് ഇവിടെ വിദ്യാരംഭത്തിനായി എത്തിച്ചേരുന്നത്. === മഹാശിവരാത്രി === ശിവൻ ഇവിടെ മുഖ്യ പ്രതിഷ്ഠ ആയത് കൊണ്ടും 108 ശിവാലയങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നത് കൊണ്ടും ശിവരാത്രി ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ വിശേഷ ദിവസമാണ്. === തിരുവാതിര === ശിവശക്തി സാന്നിധ്യമുള്ള ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ധനുമാസത്തിലെ തിരുവാതിരയും പ്രധാന ദിവസമാണ്. == തിരുമാന്ധാംകുന്നു ഭഗവതിയുടെ മറ്റ് ആരാധനാ സ്ഥലങ്ങൾ == ദേശദൈവമായത്കൊണ്ട് [[വള്ളുവനാട്|വള്ളുവനാട്ടി]]ലുടനീളം [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ]]യുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്.<ref>{{cite book |last1=എസ്. രാജേന്ദു |title=[[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് വൈശിഷ്ട്യം]] - ഒരു പഠനം |date=2016 |publisher=മാധവം |location=പെരിന്തൽമണ്ണ}}</ref> കൂടാതെ [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുര]]ത്തു [[പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രം|പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്ര]] സമീപം കൂപക്കര മഠത്തിലും [[തൃപ്പൂണിത്തുറ]]യിലും [[കോഴിക്കോട് തളി മഹാദേവക്ഷേത്രം|കോഴിക്കോട് തളി]]യിലും മററും തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ ആരാധന കാണാം. [[കോങ്ങാട്]], [[മണ്ണൂർ]], കിണാവല്ലൂർ, എടത്തറ തുടങ്ങിയ ദേശങ്ങളിലും [[വള്ളുവക്കോനാതിരി]]യുടെ അധികാര പരിധി എന്ന നിലക്ക് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മയുടെ ആരാധനയുണ്ട്.<ref>{{cite book |last1=എസ്. രാജേന്ദു |title=തിരുമാനാംകുന്ന് ഗ്രന്ഥവരി (ആറങ്ങോട് സ്വരൂപം ഗ്രന്ഥവരി) |date=2015 |location=വള്ളത്തോൾ വിദ്യാപീഠം, ശുകപുരം }}</ref> ==പ്രാർത്ഥനാ ശ്ലോകങ്ങൾ== 1. ദേവി മാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗേ സ്മൃതാ ഹരസി ഭീതിമശേഷജന്തോഃ സ്വസ്ഥൈഃ സ്മൃതാ മതിമതീവ ശുഭാം ദദാസി ദാരിദ്ര്യദുഃഖഭയഹാരിണി കാ ത്വദന്യാ സർവ്വോപകാരകരണായ സദാർദ്രചിത്താ. സർവ്വമംഗളമാംഗല്യേ ശിവേ സർവ്വാർത്ഥസാധികേ ശരണ്യേ ത്ര്യംബകേ ഗൗരീ നാരായണി നമോസ്തുതേ. ശരണാഗത ദീനാർത്ത പരിത്രാണപരായണേ സർവ്വസ്യാർത്തിഹരേ ദേവീ നാരായണി നമോസ്തുതേ. സർവ്വസ്വരൂപേ സർവ്വേശേ സർവ്വശക്തി സമന്വിതേ ഭയേഭ്യ സ്ത്രാഹിനോദേവി ദുർഗ്ഗേ ദേവി നമോസ്തുതേ. ജ്വാലാ കരാള മത്യുഗ്രം അശേഷാസുരസൂദനം തൃശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. രോഗാനശേഷാന പഹംസി തുഷ്ടാ രുഷ്ടാ തു കാമാൻ സകലാനഭീഷ്ടാൻ ത്വാമാശ്രിതാനാം ന വിപന്നരാണാം ത്വാമാശ്രിതാ ഹ്യാശ്രയതാം പ്രയാന്തി. സർവ്വബാധാ പ്രശമനം ത്രൈലോകസ്യാഖിലേശ്വരീ ഏവമേവ ത്വയാ കാര്യം അസ്മദ്വൈരി വിനാശനം. 2. കാളി കാളി മഹാകാളി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ കുലം ച കുലധർമ്മം ച മാം ച പാലയ പാലയ. 3. മഹൈശ്വര്യപ്രദേ ദേവി ! മഹാത്രിപുരസുന്ദരി ! മഹാവീര്യേ മഹേശീ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! സർവ്വവ്യാധിപ്രശമനി ! സർവ്വമൃത്യുനിവാരിണി! സർവ്വമന്ത്രസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! പുരുഷാർഥപ്രദേ ദേവി ! പുണ്യാപുണ്യഫലപ്രദേ! പരബ്രഹ്മസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളി പത്ത്) 4. ഈശ്വരി പരമേശ്വരി ജഗദീശ്വരി മഹേശ്വരി ദേവി ദേവി മഹാഭയങ്കരി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. 6. മഹാകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം സുരേശ്വരി ഭദ്രകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം ദയാനിധേ. 7. ഓം ആയുർദേഹി ധനംദേഹി വിദ്യാംദേഹി മഹേശ്വരീ സമസ്തമഖിലം ദേഹി ദേഹിമേ പരമേശ്വരീ. 8. ലളിതേ സുഭഗേ ദേവി സുഖസൗഭാഗ്യദായിനി അനന്തം ദേഹി സൗഭാഗ്യം മഹ്യം തുഭ്യം നമോനമ: 9. കാത്യായനീ മഹാമായേ ഭവാനീ ഭുവനേശ്വരീ സംസാരസാഗരേ മഗ്നം ദീനം മാം കരുണാമയീ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാരാദ്ധ്യേ പ്രസീദ ജഗദംബികേ മനോഭിലഷിതം ദേവീ വരംദേഹീ നമോസ്തുതേ. 10. അംബികാ അനാദിനിധനാ ആശ്വാരൂഡാ അപരാജിത 11. ‘’‘ദേവി മാഹാത്മ്യം’‘’ യാ ദേവീ സർവ്വ ഭൂതേഷു ശക്തിരൂപേണ സംസ്ഥിതാ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമോ നമഃ == എത്തിച്ചേരുവാനുള്ള വഴി == * പെരിന്തൽമണ്ണയിൽ നിന്ന് കോഴിക്കോട് റോഡിൽ 3 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ക്ഷേത്രം. ഹൈവേയിൽ നിന്ന് നോക്കിയാൽ കാണാവുന്ന അകലെയാണ് ക്ഷേത്രം. * ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ - [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] - 1.2 കിലോമീറ്റർ അകലെ (ഷോർണൂർ-നിലമ്പൂർ റെയിൽവേ റൂട്ട്). കൊച്ചുവേളി നിലമ്പൂർ രാജ്യറാണി എക്സ്പ്രസ്സ്, കോട്ടയം നിലമ്പൂർ എക്സ്പ്രസ്സ്‌ എന്നിവ‌ ഇവിടെ നിർത്തുന്ന ട്രെയിനുകളാണ്. * അടുത്തുള്ള മറ്റു പ്രധാന റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകൾ-[[ഷൊർണൂർ]] - 35 കിലോമീറ്റർ അകലെ. ഷൊർണൂരിൽ നിന്നും അങ്ങാടിപ്പുറത്തേക്ക് ട്രെയിനുകൾ ലഭ്യമാണ്. തിരൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - 37 കിലോമീറ്റർ അകലെ. * ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പട്ടണം - [[പെരിന്തൽമണ്ണ]] - 3 കിലോമീറ്റർ അകലെ. * ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം - [[കരിപ്പൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] - 40 കിലോമീറ്റർ അകലെ * ജില്ലാ ആസ്ഥാനമായ മലപ്പുറത്ത്‌ നിന്നും 19 കി.മി ദൂരം. * കാടാമ്പുഴയിൽ നിന്നും അങ്ങാടിപ്പുറത്തേക്ക് ഏകദേശം 22 കി.മി. * കോഴിക്കോട്-പാലക്കാട്‌ ദേശീയപാത ഇതുവഴിയുള്ള പ്രധാന പാതയാണ്. പാലക്കാട്‌ കോഴിക്കോട് റൂട്ടിൽ സർവീസ് നടത്തുന്ന ബസുകളിൽ ഇവിടെ എത്തിച്ചേരാം. പെരിന്തൽമണ്ണ വഴി ധാരാളം ബസുകൾ ലഭ്യമാണ്. * പാലക്കാട്‌ നിന്നും ഏതാണ്ട് 69 കി.മി., കോഴിക്കോട് 64 കി. മി. ദൂരം. == ദർശന സമയം == രാവിലെ 4.30 am മുതൽ ഉച്ചക്ക് 12 pm വരെ. വൈകുന്നേരം 4 pm മുതൽ രാത്രി 8 pm വരെ. == ഇത് കൂടി കാണുക == * [[പനയന്നാർകാവ് ക്ഷേത്രം]] * [[കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (കൊടുങ്ങല്ലൂർ)|കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം]] *[[ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] * [[വൈരങ്കോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] * [[മാമാങ്കം]] * [[പാറമേക്കാവ് ക്ഷേത്രം]] == പുറത്തുനിന്നുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://thirumandhamkunnutemple.com ക്ഷേത്രം വെബ്സൈറ്റ്] * [http://www.hinduweb.org/home/temples_yatra_organizations/mckraja/legend.htm ഹിന്ദു ദിനപത്രത്തിൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തെക്കുറിച്ചു വന്ന ലേഖനം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090221085521/http://hinduweb.org/home/temples_yatra_organizations/mckraja/legend.htm |date=2009-02-21 }} * [http://valluvanad.bravepages.com/AngadipuramIndex.htm തിരുമന്ദംകുന്ന് ക്ഷേത്രം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191228105258/http://valluvanad.bravepages.com/AngadipuramIndex.htm |date=2019-12-28 }} ==അവലംബം== <references/> {{Famous Hindu temples in Kerala}} . {{മലപ്പുറം ജില്ല}} [[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭദ്രകാളിക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] {{Hindu-temple-stub}} p4iwhy8mz8rsslw04mjx8dtp9bkcfuk 0 9342 4617180 4606114 2026-05-04T10:57:43Z Irfanarimbra786 66793 https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/candidateswise-S1112.htm 4617180 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Pinarayi Vijayan}} {{ToDisambig|വാക്ക്= പിണറായി}} {{Infobox officeholder | name = പിണറായി വിജയൻ | image = File:Pinarayi.Vijayan.jpg | caption = | imagesize = | office = [[കേരളത്തിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക|കേരളത്തിന്റെ മുഖ്യമന്ത്രി]] | term_start = [[മേയ് 25]] [[2016]] | term_end = | predecessor = [[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]] | successor = | constituency = [[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]] | office1 = [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സി.പി.ഐ(എം)]] കേരള സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി | term_start1 = [[സെപ്റ്റംബർ 25]] [[1998]] | term_end1 = [[ഫെബ്രുവരി 23]] [[2015]] | predecessor1 = [[ചടയൻ ഗോവിന്ദൻ]] | successor1 = [[കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ]] | office2 = കേരളത്തിന്റെ വൈദ്യുതി, സഹകരണ വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start2 = [[മേയ് 20]] [[1996]] | term_end2 = [[ഒക്ടോബർ 19]] [[1998]] | predecessor2 = [[ജി. കാർത്തികേയൻ]], [[എം.വി. രാഘവൻ]] | successor2 = [[എസ്. ശർമ്മ]] | office3 = കേരളനിയമസഭാംഗം | constituency3 = [[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]] | term_start3 = [[മേയ് 21]] [[2016]] | term_end3 = | predecessor3 = [[കെ.കെ. നാരായണൻ]] | successor3 = | constituency4 = [[പയ്യന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പയ്യന്നൂർ]] | term_start4 = [[മേയ് 14]] [[1996]] | term_end4 = [[മേയ് 16]] [[2001]] | predecessor4 = [[സി.പി. നാരായണൻ]] | successor4 = [[പി.കെ. ശ്രീമതി]] | constituency5 = [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൂത്തുപറമ്പ്]] | term_start5 = [[ജൂൺ 21]] [[1991]] | term_end5 = [[മേയ് 14]] [[1996]] | predecessor5 = [[കെ.പി. മമ്മു]] | successor5 = [[കെ.കെ. ശൈലജ]] | constituency6 = [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൂത്തുപറമ്പ്]] | term_start6 = [[ഒക്ടോബർ 4 ]] [[1970]] | term_end6 = [[നവംബർ 11]] [[1979]] | predecessor6 = [[കെ.കെ. അബു]] | successor6 = [[എം.വി. രാഘവൻ]] | birth_date = {{Birth date and age|1945|05|24|df=yes}} | birth_place = [[പിണറായി]], [[തലശേരി]], [[കണ്ണൂർ]][[ജില്ല]] | residence = [[ക്ലിഫ് ഹൗസ്]], [[തിരുവനന്തപുരം]], [[കേരളം]] | death_date = | death_place = | party = [[File:CPI-M-flag.svg|50px]] [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സി.പി.എം.]] | religion = [[നിരീശ്വരവാദം]] | father = മാറോളി കോരൻ | mother = ആലക്കാട്ട് കല്യാണി | spouse = ടി. കമല | children = വിവേക് കിരൺ, വീണ | website = www.keralacm.gov.in | footnotes = | date = ഏപ്രിൽ 14 | year = 2025 | source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/139%20Pinarayi%20Vijayan.pdf നിയമസഭ | signature = Pinarayi Vijayan Signature.png }} 2016 മെയ് 25 മുതൽ [[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] [[മുഖ്യമന്ത്രി]]യായി തുടരുന്ന മുതിർന്ന [[സി.പി.എം]] നേതാവാണ് '''പിണറായി വിജയൻ.(ജനനം: 24 മെയ് 1945)''' മുഖ്യമന്ത്രി എന്ന നിലയിൽ രണ്ടാം തവണ 2021 മേയ് 20-ന് അധികാരമേറ്റു. <ref name=":0" /><ref name=":1" /> <ref>{{Cite web|url=https://ia601506.us.archive.org/25/items/business-of-the-government-among-the-ministers-2021/Business%20of%20the%20Government%20among%20the%20Ministers%202021.pdf|title=KERALA GAZETTE dt 2021 േമയ 20|access-date=21 May 2021|date=20 May 2021|publisher=Kerala Government}}</ref>ആദ്യ തവണ 2016 മേയ് 25-നാണ് മുഖ്യമന്ത്രിയായി സ്ഥാനമേറ്റത്. നിലവിൽ സംസ്ഥാന [[കേരള ആഭ്യന്തര വകുപ്പ്|ആഭ്യന്തര വകുപ്പിൻ്റെയും]] പൊതുഭരണവും ഉൾപ്പെടെ മൊത്തം ഇരുപത്തിയേഴ് വകുപ്പുകളുടെ അധിക ചുമതലയുള്ള മുഖ്യമന്ത്രിയാണ് പിണറായി വിജയൻ.<ref>{{Cite web|url=https://kerala.gov.in/subdetail/NjE5ODgzNzguMzI=/MTk5NjIzNTkuMTI=|title=Kerala Chief Minister {{!}} Shri. Pinarayi Vijayan {{!}} Official web portal of Kerala Government|access-date=2023-10-24|archive-date=2023-12-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20231203000158/https://kerala.gov.in/subdetail/NjE5ODgzNzguMzI=/MTk5NjIzNTkuMTI=|url-status=deviated|archivedate=2023-12-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20231203000158/https://kerala.gov.in/subdetail/NjE5ODgzNzguMzI=/MTk5NjIzNTkuMTI=}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/05/21/kerala-government-ministers-portfolio-list.html|title=മുഖ്യമന്ത്രിക്ക് 17ൽ പരം വകുപ്പുകൾ; വനിതാ ശിശുക്ഷേമവും വീണയ്ക്ക്|access-date=2023-10-24|language=ml}}</ref> നിലവിൽ [[സി.പി.ഐ.എം|സി.പി.ഐ.(എം)]]-ന്റെ പൊളിറ്റ് ബ്യൂറോ അംഗമായ പിണറായി വിജയൻ, 1998 മുതൽ 2015 വരെ മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ കേരളം ഘടകം സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു. [[ഇ.കെ. നായനാർ|ഇ.കെ.നായനാർക്ക്]] ശേഷം കേരളത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായിരുന്നിട്ടുള്ളതും പിണറായി വിജയനാണ്. കേരളത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ വിദ്യാർത്ഥി, യുവജന സംഘടനാ പ്രവർത്തനത്തിലൂടെ മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ നേതൃനിരയിലെത്തിയ പിണറായി വിജയൻ [[സി.പി.ഐ.എം|സി.പി.ഐ.(എം)]] [[കണ്ണൂർ]] ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയായും കേരള സംസ്ഥാന സഹകരണ ബാങ്കിന്റെ പ്രസിഡന്റായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[ഇന്ത്യയിലെ അടിയന്തരാവസ്ഥ (1975)|അടിയന്തരാവസ്ഥക്കാലത്ത്]] പതിനെട്ടുമാസം കണ്ണൂർ സെൻട്രൽജയിലിൽ രാഷ്ട്രീയ തടവുകാരനായിരുന്നു. 1970-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 26-മത്തെ വയസ്സിൽ [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൂത്തുപറമ്പ് മണ്ഡലത്തെ]] പ്രതിനിധീകരിച്ച്‌ ആദ്യമായി കേരള നിയമസഭയിൽ അംഗമായി. 1977-ലും 1991-ലും കൂത്തുപറമ്പ് മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നും 1996-ൽ പയ്യന്നൂരിൽ നിന്നും നിയമസഭയിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2016 മുതൽ ധർമ്മടം മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നുള്ള നിയമസഭാംഗമാണ്‌. 1996 മുതൽ 1998 വരെ മൂന്നാം [[ഇ.കെ. നായനാർ|ഇ.കെ നായനാർ]] മന്ത്രിസഭയിൽ വിദ്യുച്ഛക്തി-സഹകരണ വകുപ്പുകളുടെ ചുമതലയുള്ള കാബിനറ്റ് മന്ത്രിയായിരുന്നു.<ref>http://specials.manoramaonline.com/News/2017/ldf-government-anniversary/index.html</ref> ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ കേരളത്തിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപാദനം, വിതരണം എന്നിവ വളരെ കാര്യക്ഷമമാക്കുന്നതിലും, [[കേരളാ സ്റ്റേറ്റ് ഇലക്ട്രിസിറ്റി ബോർഡ്|കേരള സംസ്ഥാന വൈദ്യുതി ബോർഡ്]]ന്റെ പ്രവർത്തനം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിലും പ്രധാന പങ്ക് വഹിച്ചു<ref name="mabhu-98">{{cite news |title=മാതൃഭൂമി മുഖപ്രസംഗം |newspaper=മാതൃഭൂമി |quote=വൈദ്യുത ഉല്പാദന വിതരണ രം‌ഗങ്ങളിൽ ഗണ്യമായ നേട്ടങ്ങൾ വിജയന്റെ കാലത്തുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. എല്ലാം അദ്ദേഹം മുൻകയ്യെടുത്ത് ചെയ്തുവെന്നല്ല; തുടങ്ങിവെച്ചവയും പണിതീരാതെ അനന്തമായി നീളുന്നവയുമായ പദ്ധതികൾക്കും പരിപാടികൾക്കും വേണ്ടിയിരുന്നത് ഒരു ഉന്ത് ആണ്. അതദ്ദേഹം കൊടുത്തു. ലോവർ പെരിയാറിൽ നിന്നും ബ്രഹ്മപുരത്തു നിന്നും വൈദ്യുതി കിട്ടുവാൻ തുടങ്ങി. [[കക്കാട് (വിവക്ഷകൾ)|കക്കാട്]] പദ്ധതിക്ക് പുനരുജ്ജീവനമായി. ആതിരപ്പള്ളിയും കുറ്റ്യാടി എക്സ്റ്റൻഷനും വീണ്ടും ചലിച്ചു തുടങ്ങി. കേരളത്തിനു വേണ്ടി ഒരു വൈദ്യുത വികസനനയം പ്രഖ്യാപിച്ചത് വിജയനാണ്. അത് പൊതുമേഖലയ്ക്കും സ്വകാര്യമേഖലയ്ക്കും പരിമിതമായ വിദേശമൂലധനത്തിനും സ്ഥാനം നൽകുന്ന ഒന്നായിരുന്നു. വിമർശനങ്ങളെ അവഗണിച്ച്, കോഴിക്കോടെ ഡീസൽ വൈദ്യുതകേന്ദ്രം സ്ഥാപിക്കുന്ന ജോലി അദ്ദേഹം തുടങ്ങി വച്ചു. ചീനയിൽ നിന്നുള്ള സഹായ സഹകരണങ്ങളോടെ ചെറുകിട വൈദ്യുത പദ്ധതികൾ തുടങ്ങുവാൻ പരിപാടിയുണ്ടാകി... വിജയൻ മന്ത്രിയാകുന്ന സമയത്ത് വ്യവസായങ്ങൾക്ക് നൂറ് ശതമാനം പവർകട്ട് ആയിരുന്നു. വീടുകൾക്ക് ലോഡ്‌ഷെഡിങ്ങ് വേറെ. ധാരാളം മഴ കിട്ടിയിട്ട് വൈദ്യുതി ഉല്പാദനം മെച്ചപ്പെട്ടു; ഒന്ന് രണ്ട് പദ്ധതികൾ ഉല്പാദനക്ഷമങ്ങളായി; കിഴക്കൻ ഗ്രിഡിൽ നിന്ന് വൈദ്യുതി വാങ്ങുവാൻ മന്ത്രി ഏർപ്പാടുമുണ്ടാക്കി. എല്ലാം കൂടി, മൂന്നു കൊല്ലത്തിനകം, വ്യവസായങ്ങൾക്കുള്ള പവർകട്ട് മുഴുവൻ നീക്കാൻ വിജയനു കഴിഞ്ഞു; ജില്ലാ ആസ്ഥാനങ്ങളിൽ ലോഡ് ഷെഡിങ്ങും നിർത്തി... |date=22 ഒക്ടോബർ 1998 |accessdate=20 June 2012}}</ref>. == ജീവിതരേഖ == [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] തലശ്ശേരി താലൂക്കിലെ [[പിണറായി]] പഞ്ചായത്തിലെ ഒരു കർഷക കുടുംബത്തിൽ കള്ള്-ചെത്ത് തൊഴിലാളിയായിരുന്ന മുണ്ടയിൽ കോരന്റെയും ആലക്കണ്ടി കല്യാണിയുടെയും ഇളയ മകനായി ഇടവമാസത്തിലെ ചോതി നക്ഷത്രത്തിൽ 1945 മേയ് 24-ന്‌ ജനനം.<ref>https://english.mathrubhumi.com/news/kerala/pinarayi-turns-76-today-and-it-is-a-special-day-1.5690611</ref> കുമാരനും നാണുവും ജ്യേഷ്ഠ സഹോദരങ്ങളാണ്. പതിനാല് സഹോദരങ്ങളിൽ രണ്ട് പേരൊഴികെ ബാക്കി എല്ലാവരും മരിച്ചു. രണ്ടാമത്തെ സഹോദരനായിരുന്ന കുമാരനിലൂടെയാണ് വിജയൻ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റായത്. പിണറായി ശാരദ വിലാസം എൽ പി സ്കൂളിലും പെരളശേരി ഗവ.ഹൈസ്കൂളിലുമായി വിദ്യാഭ്യാസം. സ്കൂൾ ഫൈനലിനു ശേഷം ഒരു വർഷം നെയ്ത്ത് തൊഴിലാളിയായി. പിന്നീടാണ് പ്രീ- യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോഴ്സിന് തലശ്ശേരി ബ്രണ്ണൻ കോളേജിൽ ചേർന്നത്.<ref>{{Cite web |url=https://www.keralacm.gov.in/mal/?page_id=13 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-01-13 |archive-date=2020-11-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128170716/https://www.keralacm.gov.in/mal/?page_id=13 |url-status=dead }}</ref> '''സ്വകാര്യ ജീവിതം''' തലശ്ശേരി സെന്റ് ജോസഫ്‌സ് സ്കൂൾ അദ്ധ്യാപിക [[ഒഞ്ചിയം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഒഞ്ചിയം]] കണ്ണൂക്കര സ്വദേശിനി ടി. കമലയാണ് ഭാര്യ. വിവേക് കിരൺ, വീണ എന്നിവർ മക്കൾ.<ref>{{Cite web |url=https://www.cpimkerala.org/eng/pinarayi-vijayan-24.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-12-13 |archive-date=2021-02-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210226025746/https://www.cpimkerala.org/eng/pinarayi-vijayan-24.php |url-status=deviated |archivedate=2021-02-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210226025746/https://www.cpimkerala.org/eng/pinarayi-vijayan-24.php }}</ref> ==രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം== [[File:Pinarayi vijayan klf.jpg|thumb|പിണറായി വിജയൻ കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ (2017)]] വിദ്യാർത്ഥിയായിരുന്ന കാലഘട്ടത്തിൽ തന്നെ രാഷ്ട്രീയത്തിലേയ്ക്ക് കടന്നു വന്നു. എസ്.എഫ്.ഐ യുടെ പൂർവ്വിക സംഘടനയായ കെ.എസ്.എഫിലൂടെയായിരുന്നു രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനം. തലശ്ശേരി ബ്രണ്ണൻ കോളേജിൽ സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രത്തിന് പഠിക്കുമ്പോൾ കെ.എസ്.എഫ് ന്റെ കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയായി. തുടർന്ന് നിരവധി വിദ്യാർത്ഥി സമര മുന്നേറ്റങ്ങളിൽ നേതൃത്വം വഹിച്ചു. വൈകാതെ കെ.എസ്.എഫ് ന്റെ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായി. തലശ്ശേരി കോടതിയ്ക്ക് സമീപം പിണറായി വിജയൻ നയിച്ച വിദ്യാർത്ഥി മാർച്ചിനു നേരെ പോലീസ് നടത്തിയ ലാത്തി ചാർജ്ജ് ഏറെ കോളിളക്കമുണ്ടാക്കിയിരുന്നു. പിണറായി ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിദ്യാർത്ഥി നേതാക്കളെ പോലീസ് മൃഗീയമായി തല്ലിയപ്പോൾ സമീപത്തുള്ള കടലിൽ ചാടിയാണ് വിജയൻ അന്ന് രക്ഷപെട്ടത്. കെ.എസ്.വൈ.എഫിൻ്റെ സംസ്ഥാന വൈസ് പ്രസിഡൻറായും പ്രവർത്തിച്ചു.<ref>{{Cite web |url=https://www.cpimkerala.org/pinarayivijayan-36.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-12-13 |archive-date=2020-12-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201205135622/https://www.cpimkerala.org/pinarayivijayan-36.php |url-status=deviated |archivedate=2020-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201205135622/https://www.cpimkerala.org/pinarayivijayan-36.php }}</ref> 1964-ൽ [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി]]യിൽ അംഗമായ പിണറായി വിജയൻ 1967-ൽ [[സി.പി.എം]] തലശ്ശേരി മണ്ഡലം സെക്രട്ടറിയായി. 1968-ൽ മാവിലായിൽ നടന്ന കണ്ണൂർ ജില്ല-പ്ലീനറി സമ്മേളനത്തിൽ വച്ച് [[സി.പി.എം]] കണ്ണൂർ ജില്ലക്കമ്മറ്റി അംഗമായി.1972-ൽ സി.പി.എം. കണ്ണൂർ ജില്ല സെക്രട്ടേറിയറ്റ് അംഗമായ പിണറായി വിജയൻ 1978-ൽ പാർട്ടി സംസ്ഥാന കമ്മറ്റിയിലെത്തി. സി.പി.എമ്മിൻ്റെ കണ്ണൂർ ജില്ല സെക്രട്ടറിയായിരുന്ന [[ചടയൻ ഗോവിന്ദൻ]] പാർട്ടിയുടെ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടേറിയറ്റ് അംഗമായതിനെ തുടർന്ന് 1986-ൽ പിണറായി വിജയൻ [[സി.പി.എം]] [[കണ്ണൂർ]] ജില്ല സെക്രട്ടറിയായി. 1989-ൽ [[സി.പി.എം]] സംസ്ഥാന സെക്രട്ടേറിയറ്റിലേയ്ക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് പ്രവർത്തനം പാർട്ടി സംസ്ഥാന കമ്മറ്റി ഓഫീസായ എ.കെ.ജി സെൻറർ കേന്ദ്രീകരിച്ചായി. 1998 സെപ്റ്റംബറിൽ [[സി.പി.എം]] സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. സി.പി.എം സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായിരുന്ന [[ചടയൻ ഗോവിന്ദൻ]] അന്തരിച്ചതിനെ തുടർന്ന് വൈദ്യുതി വകുപ്പിൻ്റെ ചുമതലയുള്ള കാബിനറ്റ് മന്ത്രി സ്ഥാനം രാജിവയ്ച്ച് പാർട്ടിയുടെ അമരത്ത് എത്തി. പിന്നീട് 2002-ലെ കണ്ണൂർ സമ്മേളനവും 2005-ലെ മലപ്പുറം സമ്മേളനവും 2008-ലെ കോട്ടയം സമ്മേളനവും 2012-ലെ തിരുവനന്തപുരം സമ്മേളനവും പിണറായി വിജയനെ തന്നെ വീണ്ടും സെക്രട്ടറിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു. മുഖ്യമന്ത്രി [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദനുമായുള്ള]] അഭിപ്രായഭിന്നത പരസ്യമായി പ്രകടിപ്പിച്ചതിന് 2007 മെയ് 26-ന് പോളിറ്റ് ബ്യൂറോയിൽ നിന്നും സസ്പെൻഡ് ചെയ്യപ്പെട്ടു.<ref>http://www.rediff.com/news/2007/may/26ker.htm</ref> പിന്നീട്‌ [[2007]] [[ഒക്ടോബർ 1]]-ന് പിണറായി വിജയനെ പോളിറ്റ് ബ്യൂറോയിൽ തിരിച്ചെടുത്തു.<ref>http://www.rediff.com/news/2007/oct/01cpm.htm</ref> 2012 ഫെബ്രുവരി 10-ന് തുടർച്ചയായി നാലാം തവണയും സി.പി.എം. സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=250855 |title=പിണറായി വീണ്ടും സെക്രട്ടറി |access-date=2012-02-10 |archive-date=2012-02-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120210103840/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=250855 |url-status=deviated |archivedate=2012-02-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120210103840/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=250855 }}</ref> പിണറായി വിജയനും ഇ.കെ. നായനാരുമാണ് ഏറ്റവും കൂടൂതൽ പ്രാവശ്യം പാർട്ടി സെക്രട്ടറിയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടവർ. 2015-ൽ ആലപ്പുഴയിൽ വച്ച് നടന്ന പാർട്ടി സംസ്ഥാന സമ്മേളനത്തിൽ പിണറായി വിജയൻ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി പദവി ഒഴിഞ്ഞതിനെ തുടർന്ന് [[കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ]] പാർട്ടി സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായി സ്ഥാനമേറ്റു. 1970-ൽ ഇരുപത്തിയാറാം വയസിൽ നിയമസഭയിൽ അംഗമായ പിണറായി വിജയൻ പാർലമെൻ്ററി രംഗത്തും മികവ് തെളിയിച്ചു. 1970, 1977, 1991 എന്നീ വർഷങ്ങളിൽ നടന്ന നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ കൂത്ത്പറമ്പിൽ നിന്നും 1996-ൽ പയ്യന്നൂരിനെ പ്രതിനിധീകരിച്ചും നിയമസഭയിലെത്തി. 1996-2001 ലെ [[ഇ.കെ. നായനാർ]] മന്ത്രിസഭയിലെ വൈദ്യുതി-സഹകരണ വകുപ്പിന്റെ ചുമതലയുള്ള കാബിനറ്റ് മന്ത്രിയായിരുന്നു പിണറായി വിജയൻ. 1998-ൽ കൽക്കട്ടയിൽ വച്ച് നടന്ന [[സി.പി.എം|സി.പി.എമ്മിന്റെ]] പതിനാറാമത് പാർട്ടി കോൺഗ്രസിലൂടെ പാർട്ടിയുടെ കേന്ദ്രകമ്മറ്റി, പൊളിറ്റ് ബ്യൂറോ അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2016-ൽ നടന്ന പതിനാലാം കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ധർമടത്ത് നിന്ന് മത്സരിച്ച് ജയിച്ചു. നിയമസഭയിൽ [[ഇടതുമുന്നണി]]യ്ക്ക് ഭൂരിപക്ഷം കിട്ടിയതിനെ തുടർന്ന് 2016 മെയ് 25 ന് [[കേരള]] [[മുഖ്യമന്ത്രി]]യായി അധികാരമേറ്റു. 2021-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഇടതുമുന്നണി 99 സീറ്റുകൾ നേടിയതിനെ തുടർന്ന് തുടർച്ചയായി രണ്ടാം തവണയും കേരള മുഖ്യമന്ത്രിയായി ചുമതലയേറ്റു. <ref>https://www.mathrubhumi.com/mobile/specials/politics/pinarayi-vijayan{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> പാർട്ടി പ്രത്യയശാസ്ത്രത്തിനുമപ്പുറം പ്രായോഗിക രാഷ്ട്രീയത്തിന് മുൻതൂക്കം നൽകുന്ന രാഷ്ട്രീയ നേതാവായാണ് പിണറായി വിജയൻ സി.പി.എമ്മിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.<ref>https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2025/05/24/cm-pinarayi-vijayan-80th-birthday.html</ref> == കേരള മുഖ്യമന്ത്രി == കേരളത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനത്തിരുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ രണ്ടാം സ്ഥാനത്താണ് നിലവിൽ പിണറായി വിജയൻ (3247 ദിവസം, 8 വർഷം, 10 മാസം, 20 ദിവസം)<ref>[https://www.manoramanews.com/kerala/politics/2025/04/14/cm-pinarayi-vijayan-the-chief-minister-who-is-rewriting-history.html പിണറായിക്ക് മുന്നിൽ ഇനി നായനാർ മാത്രം]</ref> മുൻ മുഖ്യമന്ത്രിയും മുതിർന്ന ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് നേതാവുമായിരുന്ന ലീഡർ കെ.കരുണാകരനെയാണ് (3246 ദിവസം) 2025 ഏപ്രിൽ പതിനാലിന് പിണറായി വിജയൻ മറികടന്നത്. മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ സമുന്നത നേതാവായിരുന്ന ഇ.കെ.നായനാർ (4009 ദിവസം) മാത്രമാണ് ഇനി മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനത്ത് പിണറായി വിജയന് തൊട്ട് മുന്നിലുള്ളത്. 2023 ഫെബ്രുവരി പതിനേഴിന് മുൻ മുഖ്യമന്ത്രി സി.അച്യുതമേനോന് തൊട്ട് പിന്നിൽ നാലാം സ്ഥാനത്ത് (2459 ദിവസം) എത്തിയിരുന്നു പിണറായി വിജയൻ. 1970 മുതൽ 1977 വരെ തുടർച്ചയായി മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനത്തിരുന്ന സി.അച്യുതമേനോൻ്റെ റെക്കോർഡ് (2364 ദിവസം) 2022 നവംബർ പതിനാലിന് പിണറായി വിജയൻ മറികടന്നിരുന്നു. കേരളത്തിൽ ഇതുവരെ 12 പേർ മുഖ്യമന്ത്രിമാരായിട്ടുണ്ട് എങ്കിലും തുടർച്ചയായി രണ്ട് മന്ത്രിസഭകളിൽ മുഖ്യമന്ത്രിയാവാൻ അവസരം ലഭിച്ചത് പിണറായി വിജയന് മാത്രമാണ്. ഏറ്റവും കൂടുതൽ ദിവസം (പതിനേഴ്) കാവൽ മുഖ്യമന്ത്രിയായതിൻ്റെ റെക്കോർഡും പിണറായി വിജയന് തന്നെയാണ്. 2021 മെയ് മൂന്ന് മുതൽ മെയ് 20 വരെയാണ് അദ്ദേഹം കാവൽ മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നത്.<ref>[https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2023/08/17/pinarayi-vijayan-is-third-in-the-list-of-longest-tenured-cm-of-kerala.html മുഖ്യമന്ത്രി പദവിയിൽ അച്യുതമേനോനെ മറികടന്ന് പിണറായി വിജയൻ]</ref> === കീഴിലുള്ള വകുപ്പുകൾ === മുഖ്യമന്ത്രി ശ്രീ. പിണറായി വിജയൻ താഴെ പറയുന്ന വകുപ്പുകളുടെ മന്ത്രി കൂടിയാണ്;<ref>{{Cite web|url=https://keralacm.gov.in/ml/%e0%b4%ae%e0%b5%81%e0%b4%96%e0%b5%8d%e0%b4%af%e0%b4%ae%e0%b4%a8%e0%b5%8d%e0%b4%a4%e0%b5%8d%e0%b4%b0%e0%b4%bf%e0%b4%af%e0%b5%81%e0%b4%9f%e0%b5%86-%e0%b4%95%e0%b5%80%e0%b4%b4%e0%b4%bf%e0%b4%b2%e0%b5%81/|title=മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ കീഴിലുള്ള വകുപ്പുകൾ - Official website of Kerala Chief Minister|access-date=2023-10-23|date=2021-05-18|language=ml-IN}}</ref> * [[കേരള ആഭ്യന്തര വകുപ്പ്|ആഭ്യന്തര വകുപ്പ്]] * [[വിജിലൻസ് ആന്റ് ആന്റി കറപ്ഷൻ ബ്യൂറോ, കേരളം|വിജിലൻസ്]] * പൊതുഭരണം * ആസൂത്രണവും സാമ്പത്തിക കാര്യങ്ങളും * വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ * ശാസ്ത്രസാങ്കേതികം * പരിസ്ഥിതി * ഉദ്യോഗസ്ഥ ഭരണപരിഷ്കരണം * സൈനികക്ഷേമം * [[കേരള അഗ്നി രക്ഷാ സേവനം|അഗ്നിശമനരക്ഷാ സേവന വകുപ്പ്]] * ജയിൽ * അഖിലേന്ത്യ സർവീസുകൾ {{Small|(ഐഎഎസ്, ഐപിഎസ്, ഐഎഫ്എസ്)}} * തിരഞ്ഞെടുപ്പ് * അന്തർസംസ്ഥാന നദീജല വിഷയം * മലിനീകരണ നിയന്ത്രണം * വിമാനത്താവളങ്ങൾ * മെട്രോ റെയിൽ * പ്രിൻ്റിംഗ് ആൻ്റ് സ്റ്റേഷനറി * തീരദേശ ഷിപ്പിംഗും ഉൾനാടൻ ഗതാഗതവും * [[പ്രവാസി കേരളീയകാര്യ വകുപ്പ്|പ്രവാസികാര്യം]] (നോർക്ക) * വിവര പൊതുജന സമ്പർക്കം * ഉദ്‌ഗ്രഥനം * സിവിൽ ആൻഡ് ക്രിമിനൽ ജസ്റ്റീസ് * സംസ്ഥാന ആഥിത്യം * ദുരിതാശ്വാസം * ദുരന്ത നിവാരണം * സംസ്ഥാന ദുരന്ത നിവാരണ അതോറിറ്റി * ന്യൂനപക്ഷ ക്ഷേമം * == തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ == {| class="wikitable sortable" |+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ <ref>{{Cite web |url=http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-03-24 |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |url-status=deviated |archivedate=2021-11-11 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.keralaassembly.org/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-03-24 |archive-date=2021-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510182516/http://www.keralaassembly.org/ |url-status=dead }}</ref> ! വർഷം !! മണ്ഡലം || വിജയിച്ച സ്ഥാനാർത്ഥി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും !! പരാജയപ്പെട്ട മുഖ്യസ്ഥാനാർത്ഥി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും |- | 2026 || [[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പിണറായി വിജയൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം]], [[എൽ.ഡി.എഫ്]] || അഡ്വ. വി പി അബ്ദുൽ റഷീദ് |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |- | 2021 || [[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പിണറായി വിജയൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം]], [[എൽ.ഡി.എഫ്]] || സി രഘുനാഥ്‌ |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- | 2016 || [[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പിണറായി വിജയൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം]], [[എൽ.ഡി.എഫ്]] || [[മമ്പറം ദിവാകരൻ]] |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- | 1996 || [[പയ്യന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പിണറായി വിജയൻ]] || [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സി.പി.എം]], [[എൽ.ഡി.എഫ്]]||കെ എൻ കണ്ണോത്ത് |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- | 1991 || [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പിണറായി വിജയൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[പി. രാമകൃഷ്ണൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- | 1977 || [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പിണറായി വിജയൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]]|| അബ്ദുൾ ഖാദർ|| [[റെവല്യൂഷനറി സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി]]. |- | 1970 || [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പിണറായി വിജയൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]]|| തായത്ത് രാഘവൻ്|| [[പ്രജാ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി]]. |- |} ==ലാവ്‌ലിൻ കേസ്== 1996 മുതൽ 1998 കാലഘട്ടത്തിൽ [[ഇ.കെ. നായനാർ]] മന്ത്രിസഭയിൽ [[വിദ്യുച്ഛക്തി]] മന്ത്രിയായിരിക്കുമ്പോൾ, [[എസ്.എൻ.സി. ലാവലിൻ|ലാവലിൻ കമ്പനിയുമായി]] നടന്ന സർക്കാർ ഇടപാടിൽ അഴിമതി നടന്നിട്ടുണ്ടെന്ന് ആരോപണമുണ്ടായി. ഇതിനെ തുടർന്ന് [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു. ഡി. എഫ്]] ഭരണകാലത്ത് [[സംസ്ഥാന വിജിലൻസ്]] അന്വേഷണം നടത്തുകയും പിണറായി വിജയൻ തെറ്റു ചെയ്തിട്ടില്ലെന്നു കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു <ref name="oneindia">{{cite web |url=http://news.oneindia.in/2006/03/01/kerala-govt-to-hand-over-snc-lavalin-case-to-cbi-chandy-1141211398.html |title=Kerala Govt to hand over SNC Lavalin case to CBI: Chandy |date=1 March 2006 |quote=Vigilance Director Upendra Verma was also shunted out of the department a day after the investigating agency filed an FIR in the court without naming any politician in the list of accused. |publisher=One India |accessdate=19 June 2012 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. എന്നാൽ പിന്നീട് കേസ് അന്വേഷിച്ച [[സി.ബി.ഐ]] പിണറായി വിജയനെ ഒൻപതാം പ്രതിയായി ചേർക്കുകയും പ്രോസിക്യൂട്ട് ചെയ്യാൻ അനുമതി തേടുകയും ചെയ്തു. സിപിഐ(എം) നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഇടതുപക്ഷജനാധിപത്യമുന്നണി [[കേരളാ മന്ത്രിസഭ|മന്ത്രിസഭ]] സഭ അതിന് അനുമതി നിഷേധിച്ചെങ്കിലും അന്നത്തെ [[കേരളാ ഗവർണ്ണർ]] [[ആർ.എസ്. ഗവായി]] അദ്ദേഹത്തെ പ്രോസിക്യൂട്ട്‌ ചെയ്യാൻ അനുമതി നൽകി. [[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിൽ]] തന്റെ മകന്റെ തിരഞ്ഞെടുപ്പു വിജയത്തിന് [[കോൺഗ്രസ്]] സഹായം ഉറപ്പുവരുത്താൻ ആർ.എസ്‌. ഗവായ്‌ യു. ഡി. എഫ് നേതാക്കളുടെ ഇംഗിതത്തിനൊത്ത് ചെയ്തതാണിതെന്നു സിപിഐ(എം) ആരോപിച്ചിരുന്നു. [[കേരളാ ഗവർണ്ണർ|കേരളാ ഗവർണ്ണറുടെ]] ഈ തീരുമാനത്തെ പിണറായി വിജയൻ [[സുപ്രീം കോടതി (ഇന്ത്യ)|സുപ്രീംകോടതിയിൽ]] ചോദ്യംചെയ്തു. തുടർന്നുള്ള അന്വേഷണത്തിൽ പിണറായി വിജയൻ ലാവലിൻ ഇടപാടിൽ സാമ്പത്തികലാഭം ഉണ്ടാക്കിയതിനു തെളിവ് ലഭിച്ചിട്ടില്ലന്ന് [[സി.ബി.ഐ]] കോടതിയിൽ [[സത്യവാങ്മൂലം]] നൽകുകയുണ്ടായി<ref>[http://www.madhyamam.in/story/ലാവലിൻ-പിണറായി-ഉൾപ്പെട്ട-പണമിടപാടിന്-തെളിവില്ല-സിബിഐ പിണറായി വിജയൻ ഉൾപ്പെട്ട പണമിടപാടിന് തെളിവില്ല സിബിഐ മാധ്യമം ദിനപത്രം, 18 ഏപ്രിൽ 2010; ശേഖരിച്ചത് 29 ഏപ്രിൽ 2010]{{Dead link|date=February 2020}}</ref><ref>{{cite web |title=പിണറായിക്ക് എതിരെ തെളിവില്ലെന്ന് സി.ബി.ഐ മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം |url=http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/265806/2010-04-18/kerala |accessdate=29 ഏപ്രിൽ 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120529010621/http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/265806/2010-04-18/kerala |archivedate=ഫെബ്രുവരി 17, 2020 |date=18 ഏപ്രിൽ 2010}}</ref>. തുടർന്ന് കേസിന്റെ വിചാരണ നടന്നിരുന്ന തിരുവനന്തപുരം സി.ബി.ഐ. കോടതിയിൽ പിണറായി വിജയൻ ഉൾപ്പെടെ ഏഴുപേർ വിടുതൽ ഹർജി സമർപ്പിച്ചു. അത് പരിഗണിച്ച കോടതി പിണറായി വിജയനെ കേസിൽ പ്രതിചേർത്ത് വിചാരണ തുടരാനുള്ള വസ്തുതകൾ സി.ബി.ഐ. സമർപ്പിച്ച കുറ്റപത്രത്തിൽ അടങ്ങിയിട്ടില്ലെന്ന് കണ്ടെത്തുകയും അഴിമതി, അധികാരദുർവിനിയോഗം, കുറ്റകരമായ ഗൂഢാലോചന തുടങ്ങിയ ആരോപണങ്ങൾ അടങ്ങിയ കുറ്റപത്രം തന്നെ നിലനിൽക്കില്ലെന്നും പ്രസ്താവിച്ചു. <ref>[http://www.manoramanews.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/mmtvContentView.do?BV_ID=@@@&tabId=14&programId=9958837&contentId=15387617 ലാവലിൻ കേസിൽ പിണറായി ഉൾപ്പെടെയുള്ളവരുടെ ഹർജി അനുവദിച്ചു]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> നിലവിൽ ഈ സിബിഐ നൽകിയ അപ്പീലിൽ സുപ്രീം കോടതി പിണറായി വിജയന് നോട്ടീസ് അയച്ചിരിക്കുകയാണ്. == രണ്ടാമത് 2021 == അഞ്ച് വർഷ കാലാവധി പൂർത്തിയാക്കി അധികാരത്തുടർച്ച നേടിയ ആദ്യ കേരള മുഖ്യമന്ത്രി എന്ന ചരിത്രനേട്ടത്തിനുടമയായ പിണറായി വിജയൻ മുഖ്യമന്ത്രി എന്ന നിലയിൽ രണ്ടാം തവണ 2021 മേയ് 20 ന് സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു. [[പൊതുഭരണ വകുപ്പ് (കേരളം)|പൊതുഭരണം]], [[ആഭ്യന്തര വകുപ്പ് (കേരളം)|ആഭ്യന്തരം]], [[ആസൂത്രണ വകുപ്പ് (കേരളം)|ആസൂത്രണം]], [[പരിസ്ഥിതി വകുപ്പ് (കേരളം)|പരിസ്ഥിതി]], [[മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ വകുപ്പ് (കേരളം)|മലിനീകരണ നിയന്ത്രണം]], [[ന്യൂനപക്ഷ ക്ഷേമ വകുപ്പ് (കേരളം)|ന്യൂനപക്ഷ ക്ഷേമം]], [[പ്രവാസികാര്യ വകുപ്പ് (കേരളം)|പ്രവാസികാര്യം]], [[ഐ.ടി. വകുപ്പ് (കേരളം)|ഐ.ടി]], [[എയർപേർട്ട്‌ വകുപ്പ് (കേരളം)|എയർപേർട്ട്‌]], [[മെട്രോ റെയിൽ വകുപ്പ് (കേരളം)|മെട്രോ റെയിൽ]], [[വിജിലൻസ് വകുപ്പ് (കേരളം)|വിജിലൻസ്]], [[ഫയർ ഫോഴ്സ് വകുപ്പ് (കേരളം)|ഫയർ ഫോഴ്സ്]], [[ജയിൽ വകുപ്പ് (കേരളം)|ജയിൽ]], [[ഇൻഫോർമേഷൻ ആൻറ്‌ പബ്ലിക്‌ റിലേഷൻ വകുപ്പ് (കേരളം)|ഇൻഫോർമേഷൻ ആൻറ്‌ പബ്ലിക്‌ റിലേഷൻ]], [[ഷിപ്പിങ്ങ്‌ ആൻറ്‌ നാവിഗേഷൻ വകുപ്പ് (കേരളം)|ഷിപ്പിങ്ങ്‌ ആൻറ്‌ നാവിഗേഷൻ]] തുടങ്ങി  മറ്റ് മന്ത്രിമാർക്ക് ഇല്ലാത്ത എല്ലാ വകുപ്പുകളുടെയും ചുമതലയാണ് മുഖ്യമന്ത്രി വഹിക്കുന്നത്.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.madhyamam.com/kerala/portfolio-of-new-kerala-govt-800491?infinitescroll=1|title=രണ്ടാം പിണറായി സർക്കാറിലെ മന്ത്രിമാരുടെ വകുപ്പുകൾ ഇങ്ങനെ...|access-date=21 May 2021|date=21 May 2021|publisher=മാധ്യമം|archive-date=2021-05-21|archive-url=https://archive.today/20210521124207/https://www.madhyamam.com/kerala/portfolio-of-new-kerala-govt-800491?infinitescroll=1|url-status=bot: unknown}}</ref><ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/news/kerala/governor-allot-the-business-of-the-government-among-the-ministers/944751|title=മന്ത്രിമാരുടെ വകുപ്പുകൾ തീരുമാനിച്ച്‌ ഉത്തരവായി; ന്യൂനപക്ഷ ക്ഷേമവും പ്രവാസിക്ഷേമവും മുഖ്യമന്ത്രിക്ക്‌|access-date=21 May 2021|date=21 May 2021|publisher=ദേശാഭിമാനി|archive-date=2021-05-21|archive-url=https://archive.today/20210521124004/https://www.deshabhimani.com/news/kerala/governor-allot-the-business-of-the-government-among-the-ministers/944751|url-status=bot: unknown}}</ref> മുഖ്യമന്ത്രിയും 20 മന്ത്രിമാരുമാണ് [[ഗവർണ്ണർ|ഗവർണർ]] [[ആരിഫ് മുഹമ്മദ് ഖാൻ|ആരിഫ് മുഹമ്മദ് ഖാൻ]] മുമ്പാകെ സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തത്. == വിമർശനങ്ങൾ == *നായനാർ മന്ത്രിസഭയിൽ വൈദ്യുതിമന്ത്രിയായിരുന്ന കാലത്ത് [[പന്നിയാർ]]-[[ചെങ്കുളം]]-[[പള്ളിവാസൽ]] പദ്ധതികളുടെ നവീകരണത്തിനായി [[കാനഡ|കാനഡയിലെ]] [[എസ്.എൻ.സി. ലാവ്‌ലിൻ]] എന്ന കമ്പനിയുമായി ഇദ്ദേഹം ഒപ്പുവച്ച{{തെളിവ്}} കരാറിനെക്കുറിച്ച് ആരോപണമുണ്ടായതിനെ തുടർന്ന് [[യു. ഡി. എഫ്]] ഭരണകാലത്ത് സംസ്ഥാന വിജിലൻസ് അന്വേഷണം നടത്തുകയും പിണറായി വിജയൻ തെറ്റു ചെയ്തിട്ടില്ലെന്നു കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എന്നാൽ അടുത്ത തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കാലത്ത് ഇത് വീണ്ടും അന്വേഷിക്കാൻ സി.ബി.ഐ-യെ ഏൽപിക്കാൻ [[യു. ഡി. എഫ്]] തീരുമാനിച്ചു. തുടർന്ന് സി.ബി.ഐ. പിണറായി വിജയനെ ഒൻപതാം പ്രതിയായി ചേർക്കുകയും പ്രോസിക്യൂട്ട് ചെയ്യാൻ അനുമതി തേടുകയും ചെയ്തു. [[അഡ്വേക്കേറ്റ് ജനറൽ|അഡ്വേക്കേറ്റ് ജനറലിന്റേയും]], [[കേരളാ മന്ത്രിസഭ|കേരളാ മന്ത്രിസഭയുടേയും]] ഉപദേശം മറികടന്ന് അന്നത്തെ [[കേരളാ ഗവർണ്ണർ]] [[ആർ.എസ്‌. ഗവായ്‌]] സ്വന്തം നിലയിൽ പ്രോസിക്യൂട്ട്[‌ ചെയ്യാൻ അനുമതി നൽകി. [[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിൽ]] തന്റെ മകന്റെ തിരഞ്ഞെടുപ്പു വിജയത്തിന് [[കോൺഗ്രസ്]] സഹായം ഉറപ്പുവരുത്താൻ ആർ.എസ്‌. ഗവായ്‌ യു. ഡി. എഫ് നേതാക്കളുടെ ഇംഗിതത്തിനൊത്ത് ചെയ്തതാണിതെന്നു ആരോപണമുയർന്നു. കേരളാ ഗവർണ്ണറുടെ ഈ തീരുമാനത്തെ പിണറായി വിജയൻ [[സുപ്രീംകോടതി|സുപ്രീംകോടതിയിൽ]] ചോദ്യംചെയ്തു. അന്വേഷണത്തിലൂടെ പിണറായി വിജയൻ അഴിമതി നടത്തിയില്ലെന്നു തെളിഞ്ഞതിനു ശേഷം സി.ബി.ഐ തന്നെ അപ്രകാരം കോടതിയിൽ [[സത്യവാങ്‌മൂലം]] നൽകുകയുണ്ടായി<ref>[http://www.madhyamam.in/story/ലാവലിൻ-പിണറായി-ഉൾപ്പെട്ട-പണമിടപാടിന്-തെളിവില്ല-സിബിഐ പിണറായി വിജയൻ ഉൾപ്പെട്ട പണമിടപാടിന് തെളിവില്ല സിബിഐ മാധ്യമം ദിനപത്രം, 18 ഏപ്രിൽ 2010; ശേഖരിച്ചത് 29 ഏപ്രിൽ 2010]</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/265806/2010-04-18/kerala |title=പിണറായിക്ക് എതിരെ തെളിവില്ലെന്ന് സി.ബി.ഐ മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, 18 ഏപ്രിൽ 2010; ശേഖരിച്ചത് 29 ഏപ്രിൽ 2010 |access-date=2010-04-29 |archive-date=2012-05-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120529010621/http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/265806/2010-04-18/kerala |url-status=deviated |archivedate=2012-05-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120529010621/http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/265806/2010-04-18/kerala }}</ref>. അടിസ്ഥാനരഹിതമായ ആരോപണങ്ങൾ ഉന്നയിച്ച് അദ്ദേഹത്തെ വ്യക്തിഹത്യ ചെയ്യാനുള്ള ശ്രമമാണു കേസിനു പിന്നിൽ എന്ന് സി.പി.ഐ.(എം) ആരോപിക്കുന്നു<ref>{{Cite web |url=http://deshabhimani.com/e_paper/1chn200410.pdf |title=ലാവ്‌ലിൻ:സത്യം തെളിഞ്ഞു |access-date=2010-04-30 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305011832/http://www.deshabhimani.com/e_paper/1chn200410.pdf |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://deshabhimani.com/e_paper/1chn190410.pdf |title=അവഹേളിച്ചതിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തം ആര് ഏറേറെടുക്കും |access-date=2010-04-30 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304213826/http://www.deshabhimani.com/e_paper/1chn190410.pdf |url-status=dead }}</ref>. *2007 ഫെബ്രുവരി 16ന് ചെന്നൈ വിമാനത്താവളത്തിൽ വച്ച് സുരക്ഷാ പരിശോധനക്കിടെ പിണറായി വിജയന്റെ ബഗേജിൽ നിന്നും 5 വെടിയുണ്ടകൾ ഉദ്യോഗസ്ഥർ കണ്ടെടുക്കുകയുണ്ടായി. ലൈസൻസിന്റെ പകർപ്പ് ഫാക്സ് ആയി ലഭിച്ചതിനു ശേഷം ഉദ്യോഗസ്ഥർ അദ്ദേഹത്തെ പോകാൻ അനുവദിച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2007/02/20/stories/2007022011850400.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-05-08 |archive-date=2007-02-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070222111036/http://www.hindu.com/2007/02/20/stories/2007022011850400.htm |url-status=deviated |archivedate=2007-02-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070222111036/http://www.hindu.com/2007/02/20/stories/2007022011850400.htm }}</ref> *തൊഴിലാളി നേതാവായി ഉയർന്നുവന്ന പിണറായിയുടെ മകന്റെ ബർമിങ്ഹാം യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ വിദ്യാഭ്യാസവും മകളുടെ സ്വാശ്രയ കോളേജിലെ പഠനവുമെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിനെതിരെയുള്ള മറ്റു വിമർശനങ്ങളിൽ ചിലതാണ്‌. <ref>http://thatsmalayalam.oneindia.mobi/news/2008/02/14/51199.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. എന്നാൽ കേരള ആദായ നികുതി വകുപ്പ് 2008 ജനുവരിയിൽ ഹൈക്കോടതിക്ക് നൽകിയ സത്യവാങ്ങ്‌മൂലത്തിൽ പിണറായിയുടെ മകന്റെ ബർമിങ്ങ്ഹാം സർവ്വകലാശാലയിലെ പഠിപ്പിന് പിണറായി വിജയൻ വക സാമ്പത്തിക സഹായമൊന്നും നൽകുകയുണ്ടായില്ല എന്ന വ്യക്തമാക്കുകയുണ്ടായി.<ref>{{cite web|title = മകന്റെ വിദേശപഠന ചെലവ്‌ പിണറായി വഹിച്ചിട്ടില്ല - ആദായനികുതി വകുപ്പ്‌.|publisher = [[മാതൃഭൂമി]]|url = http://www.mathrubhumi.com/php/newFrm.php?news_id=12209&n_type=HO&category_id=3&Farc=T&previous=Y|date = ജനുവരി 2, 2008|accessdate = ഓഗസ്റ്റ് 7, 2009|language = മലയാളം}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *കേരളത്തിലെ ചില മുഖ്യധാരാ പത്ര-ദൃശ്യ മാധ്യമങ്ങളുടെ ഭാഗമായി [[സി.പി.ഐ.എം|സി.പി.ഐ.(എം)]]-നെതിരെ ഒരു ശക്തമായ മാധ്യമസിന്റിക്കേറ്റ് പ്രവർത്തിക്കുന്നതായി അദ്ദേഹം കരുതുന്നു. അത് ചില ഉദാഹരണസഹിതം അദ്ദേഹം പ്രസ്താവിച്ചതിനാൽ ആ പത്ര-ദൃശ്യ മാധ്യമങ്ങളുടെ ഭാഗത്ത് നിന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് എതിരെ ശക്തമായ വിമർശങ്ങളുണ്ടായി . {{fact}} *മാധ്യമസിന്റിക്കേറ്റിനെതിരെ അദ്ദേഹം നടത്തിയ പ്രസ്താവനയെ, [[മാതൃഭൂമി]] പത്രാധിപനെതിരായ ഭീഷണിപ്പെടുത്തലായി ചിത്രീകരിച്ച് പത്രാധിപരുടെ ഗിൽഡ് അപലപിച്ചിരുന്നു. <ref>{{Cite web |url=http://www.thehoot.org/web/home/story.php?storyid=2608&pg=1&mod=1&sectionId=2 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-05-08 |archive-date=2009-02-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090209172703/http://www.thehoot.org/web/home/story.php?storyid=2608&pg=1&mod=1&sectionId=2 |url-status=dead }}</ref><ref> http://www.financialexpress.com/news/CPIM-mouth-piece-snipes-at-Editors-Guild/204556/ </ref> *പിണറായി വിജയൻ കൊട്ടാരതുല്യമായ വീട് നിർമ്മിച്ചതിനെപ്പറ്റി അന്വേഷിക്കാൻപോയ നാലു സഖാക്കളെ സസ്‌പെന്റ് ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് പിണറായി വിജയൻ തനിക്കെതിരായ വിമർശനത്തെ അടിച്ചമർത്തിയത് എന്ന ആരോപണം വലിയ വിവാദം ആയിരുന്നു. ഒരു തൊഴിലാളി നേതാവിന് ഇത്രയും വലിയ വീട് പണിതത്തിനെ കുറിച്ചു പാർട്ടിയിൽ തന്നെ നിരവധി വാക്കേറ്റങ്ങൾക്കു കാരണം ആയി. 4 സഖാക്കളെ [[സി.പി.ഐ.എം]] പുറത്താക്കിയത് വേറെ കാരണങ്ങളായിരുന്നു എന്നതായിരുന്നു പിന്നീടുള്ള പത്രറിപ്പോർട്ട്.<ref>http://www.indianexpress.com/news/why-none-dares-talk-about-pinarayi/473293/0</ref> . ==അവലംബം== {{reflist|2}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * http://www.cpim.org/bio/pinarayi_vijayan.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080225150859/http://www.cpim.org/bio/pinarayi_vijayan.htm |date=2008-02-25 }} *[http://malablo.com/പിണറായി-വിജയൻജീവിത-വഴിക/ പിണറായി വിജയൻ ജീവിത വഴികളിലൂടെ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200716211615/http://malablo.com/%E0%B4%AA%E0%B4%BF%E0%B4%A3%E0%B4%B1%E0%B4%BE%E0%B4%AF%E0%B4%BF-%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%9C%E0%B4%AF%E0%B5%BB%E0%B4%9C%E0%B5%80%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%A4-%E0%B4%B5%E0%B4%B4%E0%B4%BF%E0%B4%95/ |date=2020-07-16 }} {{S-start}} {{s-off}} {{s-bef|before=[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]}} {{s-ttl|title=[[കേരളത്തിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക|കേരളത്തിന്റെ മുഖ്യമന്ത്രി]]|years=25 മേയ് 2016 – ഇപ്പോഴും}} {{s-aft|after= - }} {{S-end}} {{Current Indian chief ministers}} {{CMs of Kerala}} {{Fourteenth KLA}} {{commons category|Pinarayi Vijayan}} {{DEFAULTSORT:വിജയൻ}} [[വർഗ്ഗം:1944-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 21-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:നിരീശ്വരവാദികൾ]] [[വർഗ്ഗം:നാലാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:അഞ്ചാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഒൻപതാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പത്താം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സഹകരണവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വൈദ്യുതിവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:സി.പി.ഐ.എം. സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സി.പി.ഐ.എം. പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ അടിയന്തരാവസ്ഥയിൽ തടവിലാക്കപ്പെട്ടവർ]] [[വർഗ്ഗം:കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)-ൽ നിന്നുള്ള മുഖ്യമന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ആഭ്യന്തരമന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഐ.ടി. വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പ്രിന്റിംഗ്, സ്റ്റേഷനറി വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] kdh90at34fzhvlexzfxnef2a2vtpf08 0 12946 4617106 4525607 2026-05-04T06:08:13Z Sreehari lijinas 209493 4617106 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|S.Sivadas}} {{Infobox actor | name = എസ്. ശിവദാസ് | image = Prof S. Sivadas.JPG | caption = | birthname = | birthdate = | birthplace = [[കോട്ടയം]], [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]] | deathdate = | deathplace = | restingplace = | restingplacecoordinates = | othername = | occupation = മലയാള ബാലസാഹിത്യകാരൻ,പത്രാധിപർ ,അധ്യാപകൻ | yearsactive = | spouse = | domesticpartner = | children = | parents = | influences = | influenced = | website = | awards = ബാലസാഹിത്യരംഗത്തെ സമഗ്ര സംഭാവനക്ക് കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാർ (2015), കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ വൈജ്ഞാനികസാഹിത്യ അവാർഡ് (1995),കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് (1997),പരാഗ് ബിഗ് ലിറ്റിൽ ബുക്ക് ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാരം(2021) }} [[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]] പ്രശസ്ത [[ബാലസാഹിത്യം|ബാലസാഹിത്യകാരനാണ്]] '''യുറീക്ക മാമൻ''' എന്നു കൂടി അറിയപ്പെടുന്ന പ്രൊഫസ്സർ എസ്. ശിവദാസ്. ശാസ്ത്രസംബന്ധിയായ രചനകളാണ് കൂടുതലും.[[സി.എം.എസ്. കോളേജ്, കോട്ടയം|കോട്ടയം സി.എം.എസ്.കോളേജിൽ]] രസതന്ത്ര അദ്ധ്യാപകനായിരുന്നു. 200-റിൽ അധികം പുസ്തകങ്ങൾ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. ==ജീവിതരേഖ== [[പ്രമാണം:Prof s sivadas.ogv|ലഘുചിത്രം|2014 ഓസോൺ ദിനത്തിൽ പ്രൊഫ.എസ്. ശിവദാസ് കൊല്ലം പട്ടത്താനം ഗവ എസ്.എൻ.ഡി.പി.യു.പി. സ്കൂളിലെ പ്രഭാഷണത്തിനിടെ]] [[പ്രമാണം:S Sivadas.jpg|ലഘുചിത്രം|പ്രൊഫ. എസ് ശിവദാസ്]] [[പ്രമാണം:Prof S Sivadas.jpg|ലഘുചിത്രം|പ്രൊഫ. എസ് ശിവദാസ് - വനഗവേഷണകേന്ദ്രത്തിൽ വച്ചു നടന്ന കഥാക്യാമ്പിൽ കുട്ടികളോട് സംസാരിക്കുന്നു]] [[1940]] [[ഫെബ്രുവരി 19]]-നു കോട്ടയം ജില്ലയിലെ വൈക്കം ഉല്ലലഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചു. 1962 മുതൽ 1995 വരെ [[കോട്ടയം]] [[സി.എം.എസ് കോളെജ്|സി.എം.എസ് കോളെജിൽ]] അദ്ധ്യാപകനായിരുന്നു. [[കേരള ശാസ്ത്ര സാഹിത്യ പരിഷത്ത്|കേരള ശാസ്ത്ര സാഹിത്യ പരിഷത്തിന്റെ]] [[കോട്ടയം]] ജില്ലയുടെ സ്ഥാപക സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു. [[യുറീക്ക]], [[ശാസ്ത്രകേരളം]], [[ബാലശാസ്ത്രം]], [[എങ്ങനെ? എങ്ങനെ?]] എന്നിവയുടെ എഡിറ്ററായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. പരിഷത് പ്രസിദ്ധീകരണസമിതി ചെയർമാൻ, [[വിശ്വവിജ്ഞാനകോശം]] കൺസൾട്ടിംഗ് എഡിറ്റർ, എം.ജി. യൂണിവേഴ്സിറ്റി രസതന്ത്രം പോസ്റ്റ് ഗ്രാജ്വേറ്റ് ബോർഡ് ഓഫ് സ്റ്റഡീസ് ചെയർമാൻ എന്നീ നിലകളിൽ സേവനം അനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോൾ [[ലേബർ ഇന്ത്യ]] പബ്ലിക്കേഷൻസിന്റെ ചീഫ് എഡിറ്ററാണ്. [[ഡി.സി. ബുക്സ്]], [[കറന്റ് ബുക്സ്]], [[കൈരളി ചിൽഡ്രൻസ് ബുക് ട്രസ്റ്റ്]] എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ബാലസാഹിത്യ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളുടെ ഉപദേഷ്ടാവുമാണ്. കഴിഞ്ഞ മുപ്പതോളം വർഷങ്ങളായി വിവിധ മാധ്യമങ്ങളിലൂടെ കുട്ടികളുമായി ഇടപഴകി അവരുടെ ഉന്നമനത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.നൂറോളം ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ കർത്താവാണ്. കഥകൾ, നാടകങ്ങൾ, നോവലുകൾ, ശാസ്ത്രലേഖനങ്ങൾ, പഠനപ്രവർത്തനങ്ങൾ, തുടങ്ങി വിവിധ ശാഖകളിലുള്ളവയാണ് രചനകൾ. 1990-ൽ [[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസിൽ]] നടന്ന കുട്ടികളുടെ വായനശീലം വളർത്താനുള്ള നൂതനമാർഗ്ഗങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള വർക്ക്ഷോപ്പിൽ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നുള്ള ഏക പ്രതിനിധിയായി പങ്കെടുത്തു. 1991-ൽ [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലെ]] [[മ്യൂണിച്ച്|മ്യൂണിച്ചിൽ]] നടന്ന ഇന്റർനാഷണൽ യൂത്ത് ലൈബ്രറിയിൽ ബാലസാഹിത്യത്തെ പറ്റി ഗവേഷണപഠനം നടത്താനുള്ള സ്കോളർഷിപ്പ് ലഭിച്ചു. 1991-ൽ [[ഇറ്റലി|ഇറ്റലിയിലെ]] [[ബൊളോണ|ബൊളോണയിൽ]] വെച്ചുനടന്ന ഏറ്റവും വലിയ ബാലസാഹിത്യ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ പ്രദർശനത്തിൽ പങ്കെടുത്തു. [[File:Sivadas sir book release.JPG|thumb|പ്രൊഫ.ശിവദാസിന്റെ പുസ്തകം 50 കുട്ടികൾ ചേർന്നു പ്രകാശനം ചെയ്യുന്നു]] [[പ്രമാണം:Prof sivadas receives PTB emeritus fellowship.jpg|ലഘുചിത്രം|പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് പ്രൊഫ. എസ്. ശിവദാസിന്‌ ഡോ. എ.പി.ജെ. അബ്ദുൽ കലാം സമ്മാനിക്കുന്നു.]] <ref>{{cite web|title=പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് പ്രൊഫ. എസ്. ശിവദാസിന്‌|url=http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/3200594/2014-10-19/kerala|publisher=www.mathrubhumi.com|accessdate=19 ഒക്ടോബർ 2014|archive-date=2014-10-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20141019130727/http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/3200594/2014-10-19/kerala|url-status=dead}}</ref> == പുരസ്കാരങ്ങൾ == *ബാലസാഹിത്യരംഗത്തെ സമഗ്ര സംഭാവനക്ക് കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാർ (2015)<ref>{{cite web|title=Balsahityapuraskar-2015|url=http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/pdf/balsahityapuraskar-2015_e.pdf|publisher=sahitya-akademi.gov.in|accessdate=25 ജൂൺ 2015|archive-date=2016-03-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20160306040402/http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/pdf/balsahityapuraskar-2015_e.pdf|url-status=dead}}</ref> *യാത്രാവിവരണ വിഭാഗത്തിൽ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] അവാർഡ് - മ്യൂണിച്ചിലെ സുന്ദരികളും സുന്ദരന്മാരും എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന് (1997)<ref>http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw10.htm</ref> *കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ വൈജ്ഞാനികസാഹിത്യ അവാർഡ് - പഠിക്കാം പഠിക്കാം എന്ന കൃതിക്ക് (1995) *വായിച്ചാലും വായിച്ചാലും തീരാത്ത പുസ്തകം എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന് [[കൈരളി ബുക്ക് ട്രസ്റ്റ്]] അവാർഡ്, കേരള സംസ്ഥാന ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക പരിസ്ഥിതി കമ്മിറ്റിയുടെ അവാർഡ് (1987) *കുട്ടികൾക്കിടയിൽ നിരന്തരമായി ശാസ്ത്ര പ്രചരണം നടത്തി അതിനുതകുന്ന അനേകം നൂതന രചനാരീതികൾ യുറീക്കയിലൂടെ വികസിപ്പിച്ച് മറ്റുഭാഷകൾക്ക് മാതൃകയായതിന് ഭാരതസർക്കാരിന്റെ നാഷണൽ കൌൺസിൽ ഫോർ സയൻസ് ടെക്നോളജി കമ്യൂണിക്കേഷന്റെ ദേശീയ പുരസ്കാരം. *സ്റ്റേറ്റ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ് - സരിഗമപധനിസ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന് (1997) *ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ് - കീയോ കീയോ എന്ന കൃതിക്ക് (1994) *1997-ൽ കഴിഞ്ഞ പത്തുവർഷങ്ങളായി ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ് വാങ്ങിയിട്ടുള്ളവരുടെ തുടർപ്രവർത്തനങ്ങൾ വിലയിരുത്തി ഏറ്റവും നല്ല പ്രവർത്തനം കാഴ്ചവെച്ച ബാലസാഹിത്യകാരനുള്ള ഭീമാ സ്വർണ്ണമെഡൽ. *2007-ലെ മികച്ച ബാലസാഹിത്യ കൃതിക്കുള്ള [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] പുസ്തകക്കളികൾ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന്.<ref>http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/ksa_award07.pdf</ref> *പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് (2014) * പരാഗ് ബിഗ് ലിറ്റിൽ ബുക്ക് ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാരം(2021) == കൃതികൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> .ഒരായിരം കൊക്കുകളും ഒരു ശാന്തി പ്രാവും *നയാഗ്ര മുതൽ സഹാറ വരെ (1980) *കാർബെണെന്ന മാന്ത്രികൻ *ജയിക്കാൻ പഠിക്കാം *ശാസ്ത്രക്കളികൾ *കടങ്കഥകൾ കൊണ്ട് കളിക്കാം *പുതിയ ശാസ്ത്ര വിശേഷങ്ങൾ *[[പഠിക്കാൻ പഠിക്കാം]] *ബൌ ബൌ കഥകൾ *നിങ്ങളുടെ മക്കളെ എങ്ങനെ മിടുമിടുക്കരാക്കാം(പേരന്റിംഗ്) *കഞ്ഞീം കറീം കളിക്കാം *കുട്ടികളുടെ സയൻസ് പ്രോജക്ടുകൾ *പഠന പ്രോജക്ടുകൾ: ഒരു വഴികാട്ടി *സസ്യലോകം അൽഭുതലോകം *[[പുസ്തകക്കളികൾ]] *കുട്ടികൾക്ക് മൂന്നുനാടകങ്ങൾ *കീയോ കീയോ *[[മ്യൂണിച്ചിലെ സുന്ദരികളും സുന്ദരന്മാരും]](യാത്രാവിവരണം) *ഗണിതവും ശാസ്ത്രവും പഠിക്കേണ്ടതെങ്ങനെ *മാത്തൻ മണ്ണിരക്കേസ് *[[ഗലീലിയോ ഗലീലി|ഗലീലിയോ]] *കുട്ടികളുടെ സയൻസ് കിറ്റ്‌ * നാണിയമ്മയുടെ അടുപ്പ് * സ്വർഗത്തിന്റെ താക്കോൽ *നൂറ്റിയൊന്ന് ശാസ്ത്രലേഖനങ്ങൾ *ആരാ മാമ ഈ വിശ്വമാനവൻ *ഭ്രാന്തൻ കണ്ടലിന്റെ കത്ത് *രസതന്ത്ര സാഗരം *പ്രകൃതിയമ്മയുടെ അത്ഭുത ലോകത്തിൽ *കൂട്ടായ്മയുടെ സുവിശേഷം *[https://ml.wikisource.org/wiki/%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%AF%E0%B4%BF%E0%B4%9A%E0%B5%8D%E0%B4%9A%E0%B4%BE%E0%B4%B2%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%AF%E0%B4%BF%E0%B4%9A%E0%B5%8D%E0%B4%9A%E0%B4%BE%E0%B4%B2%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%A4%E0%B5%80%E0%B4%B0%E0%B4%BE%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4_%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B8%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%95%E0%B4%82 വായിച്ചാലും വായിച്ചാലും തീരാത്ത പുസ്തകം] *വളരുന്ന ശാസ്ത്രം * ഒരു മധുര മാമ്പഴക്കഥ *രണ്ടു കാന്താരിക്കുട്ടികൾ അഗ്നി പർവതത്തിൽ *മന്യ മദാം ക്യൂരി ആയ കഥ *സച്ചിനും കൂട്ടരും പഠിപ്പിച്ച വിജയ മന്ത്രങ്ങൾ </div> ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== [[വർഗ്ഗം:1940-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 19-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള ബാലസാഹിത്യകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള ശാസ്ത്രസാഹിത്യകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള ശാസ്ത്രസാഹിത്യ പരിഷത്ത് പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ശാസ്ത്ര പ്രചാരകർ]] 2m7xw01szz7y0g48rg5ptxflj3ta5pl 4617107 4617106 2026-05-04T06:09:23Z Sreehari lijinas 209493 4617107 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|S.Sivadas}} {{Infobox actor | name = എസ്. ശിവദാസ് | image = Prof S. Sivadas.JPG | caption = | birthname = | birthdate = | birthplace = [[കോട്ടയം]], [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]] | deathdate = | deathplace = | restingplace = | restingplacecoordinates = | othername = | occupation = മലയാള ബാലസാഹിത്യകാരൻ,പത്രാധിപർ ,അധ്യാപകൻ | yearsactive = | spouse = | domesticpartner = | children = | parents = | influences = | influenced = | website = | awards = ബാലസാഹിത്യരംഗത്തെ സമഗ്ര സംഭാവനക്ക് കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാർ (2015), കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ വൈജ്ഞാനികസാഹിത്യ അവാർഡ് (1995),കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് (1997),പരാഗ് ബിഗ് ലിറ്റിൽ ബുക്ക് ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാരം(2021) }} [[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]] പ്രശസ്ത [[ബാലസാഹിത്യം|ബാലസാഹിത്യകാരനാണ്]] '''യുറീക്ക മാമൻ''' എന്നു കൂടി അറിയപ്പെടുന്ന പ്രൊഫസ്സർ എസ്. ശിവദാസ്. ശാസ്ത്രസംബന്ധിയായ രചനകളാണ് കൂടുതലും.[[സി.എം.എസ്. കോളേജ്, കോട്ടയം|കോട്ടയം സി.എം.എസ്.കോളേജിൽ]] രസതന്ത്ര അദ്ധ്യാപകനായിരുന്നു. 200-റിൽ അധികം പുസ്തകങ്ങൾ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. ==ജീവിതരേഖ== [[പ്രമാണം:Prof s sivadas.ogv|ലഘുചിത്രം|2014 ഓസോൺ ദിനത്തിൽ പ്രൊഫ.എസ്. ശിവദാസ് കൊല്ലം പട്ടത്താനം ഗവ എസ്.എൻ.ഡി.പി.യു.പി. സ്കൂളിലെ പ്രഭാഷണത്തിനിടെ]] [[പ്രമാണം:S Sivadas.jpg|ലഘുചിത്രം|പ്രൊഫ. എസ് ശിവദാസ്]] [[പ്രമാണം:Prof S Sivadas.jpg|ലഘുചിത്രം|പ്രൊഫ. എസ് ശിവദാസ് - വനഗവേഷണകേന്ദ്രത്തിൽ വച്ചു നടന്ന കഥാക്യാമ്പിൽ കുട്ടികളോട് സംസാരിക്കുന്നു]] [[1940]] [[ഫെബ്രുവരി 19]]-നു കോട്ടയം ജില്ലയിലെ വൈക്കം ഉല്ലലഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചു. 1962 മുതൽ 1995 വരെ [[കോട്ടയം]] [[സി.എം.എസ് കോളെജ്|സി.എം.എസ് കോളെജിൽ]] അദ്ധ്യാപകനായിരുന്നു. [[കേരള ശാസ്ത്ര സാഹിത്യ പരിഷത്ത്|കേരള ശാസ്ത്ര സാഹിത്യ പരിഷത്തിന്റെ]] [[കോട്ടയം]] ജില്ലയുടെ സ്ഥാപക സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു. [[യുറീക്ക]], [[ശാസ്ത്രകേരളം]], [[ബാലശാസ്ത്രം]], [[എങ്ങനെ? എങ്ങനെ?]] എന്നിവയുടെ എഡിറ്ററായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. പരിഷത് പ്രസിദ്ധീകരണസമിതി ചെയർമാൻ, [[വിശ്വവിജ്ഞാനകോശം]] കൺസൾട്ടിംഗ് എഡിറ്റർ, എം.ജി. യൂണിവേഴ്സിറ്റി രസതന്ത്രം പോസ്റ്റ് ഗ്രാജ്വേറ്റ് ബോർഡ് ഓഫ് സ്റ്റഡീസ് ചെയർമാൻ എന്നീ നിലകളിൽ സേവനം അനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോൾ [[ലേബർ ഇന്ത്യ]] പബ്ലിക്കേഷൻസിന്റെ ചീഫ് എഡിറ്ററാണ്. [[ഡി.സി. ബുക്സ്]], [[കറന്റ് ബുക്സ്]], [[കൈരളി ചിൽഡ്രൻസ് ബുക് ട്രസ്റ്റ്]] എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ബാലസാഹിത്യ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളുടെ ഉപദേഷ്ടാവുമാണ്. കഴിഞ്ഞ മുപ്പതോളം വർഷങ്ങളായി വിവിധ മാധ്യമങ്ങളിലൂടെ കുട്ടികളുമായി ഇടപഴകി അവരുടെ ഉന്നമനത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.നൂറോളം ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ കർത്താവാണ്. കഥകൾ, നാടകങ്ങൾ, നോവലുകൾ, ശാസ്ത്രലേഖനങ്ങൾ, പഠനപ്രവർത്തനങ്ങൾ, തുടങ്ങി വിവിധ ശാഖകളിലുള്ളവയാണ് രചനകൾ. 1990-ൽ [[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസിൽ]] നടന്ന കുട്ടികളുടെ വായനശീലം വളർത്താനുള്ള നൂതനമാർഗ്ഗങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള വർക്ക്ഷോപ്പിൽ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നുള്ള ഏക പ്രതിനിധിയായി പങ്കെടുത്തു. 1991-ൽ [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലെ]] [[മ്യൂണിച്ച്|മ്യൂണിച്ചിൽ]] നടന്ന ഇന്റർനാഷണൽ യൂത്ത് ലൈബ്രറിയിൽ ബാലസാഹിത്യത്തെ പറ്റി ഗവേഷണപഠനം നടത്താനുള്ള സ്കോളർഷിപ്പ് ലഭിച്ചു. 1991-ൽ [[ഇറ്റലി|ഇറ്റലിയിലെ]] [[ബൊളോണ|ബൊളോണയിൽ]] വെച്ചുനടന്ന ഏറ്റവും വലിയ ബാലസാഹിത്യ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ പ്രദർശനത്തിൽ പങ്കെടുത്തു. [[File:Sivadas sir book release.JPG|thumb|പ്രൊഫ.ശിവദാസിന്റെ പുസ്തകം 50 കുട്ടികൾ ചേർന്നു പ്രകാശനം ചെയ്യുന്നു]] [[പ്രമാണം:Prof sivadas receives PTB emeritus fellowship.jpg|ലഘുചിത്രം|പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് പ്രൊഫ. എസ്. ശിവദാസിന്‌ ഡോ. എ.പി.ജെ. അബ്ദുൽ കലാം സമ്മാനിക്കുന്നു.]] <ref>{{cite web|title=പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് പ്രൊഫ. എസ്. ശിവദാസിന്‌|url=http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/3200594/2014-10-19/kerala|publisher=www.mathrubhumi.com|accessdate=19 ഒക്ടോബർ 2014|archive-date=2014-10-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20141019130727/http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/3200594/2014-10-19/kerala|url-status=dead}}</ref> == പുരസ്കാരങ്ങൾ == *ബാലസാഹിത്യരംഗത്തെ സമഗ്ര സംഭാവനക്ക് കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാർ (2015)<ref>{{cite web|title=Balsahityapuraskar-2015|url=http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/pdf/balsahityapuraskar-2015_e.pdf|publisher=sahitya-akademi.gov.in|accessdate=25 ജൂൺ 2015|archive-date=2016-03-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20160306040402/http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/pdf/balsahityapuraskar-2015_e.pdf|url-status=dead}}</ref> *യാത്രാവിവരണ വിഭാഗത്തിൽ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] അവാർഡ് - മ്യൂണിച്ചിലെ സുന്ദരികളും സുന്ദരന്മാരും എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന് (1997)<ref>http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw10.htm</ref> *കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ വൈജ്ഞാനികസാഹിത്യ അവാർഡ് - പഠിക്കാം പഠിക്കാം എന്ന കൃതിക്ക് (1995) *വായിച്ചാലും വായിച്ചാലും തീരാത്ത പുസ്തകം എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന് [[കൈരളി ബുക്ക് ട്രസ്റ്റ്]] അവാർഡ്, കേരള സംസ്ഥാന ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക പരിസ്ഥിതി കമ്മിറ്റിയുടെ അവാർഡ് (1987) *കുട്ടികൾക്കിടയിൽ നിരന്തരമായി ശാസ്ത്ര പ്രചരണം നടത്തി അതിനുതകുന്ന അനേകം നൂതന രചനാരീതികൾ യുറീക്കയിലൂടെ വികസിപ്പിച്ച് മറ്റുഭാഷകൾക്ക് മാതൃകയായതിന് ഭാരതസർക്കാരിന്റെ നാഷണൽ കൌൺസിൽ ഫോർ സയൻസ് ടെക്നോളജി കമ്യൂണിക്കേഷന്റെ ദേശീയ പുരസ്കാരം. *സ്റ്റേറ്റ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ് - സരിഗമപധനിസ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന് (1997) *ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ് - കീയോ കീയോ എന്ന കൃതിക്ക് (1994) *1997-ൽ കഴിഞ്ഞ പത്തുവർഷങ്ങളായി ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ് വാങ്ങിയിട്ടുള്ളവരുടെ തുടർപ്രവർത്തനങ്ങൾ വിലയിരുത്തി ഏറ്റവും നല്ല പ്രവർത്തനം കാഴ്ചവെച്ച ബാലസാഹിത്യകാരനുള്ള ഭീമാ സ്വർണ്ണമെഡൽ. *2007-ലെ മികച്ച ബാലസാഹിത്യ കൃതിക്കുള്ള [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] പുസ്തകക്കളികൾ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന്.<ref>http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/ksa_award07.pdf</ref> *പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് (2014) * പരാഗ് ബിഗ് ലിറ്റിൽ ബുക്ക് ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാരം(2021) == കൃതികൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> .ഒരായിരം കൊക്കുകളും ഒരു ശാന്തി പ്രാവും *നയാഗ്ര മുതൽ സഹാറ വരെ (1980) *കാർബെണെന്ന മാന്ത്രികൻ *ജയിക്കാൻ പഠിക്കാം *ശാസ്ത്രക്കളികൾ *കടങ്കഥകൾ കൊണ്ട് കളിക്കാം *പുതിയ ശാസ്ത്ര വിശേഷങ്ങൾ *[[പഠിക്കാൻ പഠിക്കാം]] *ബൌ ബൌ കഥകൾ *നിങ്ങളുടെ മക്കളെ എങ്ങനെ മിടുമിടുക്കരാക്കാം(പേരന്റിംഗ്) *[[കഞ്ഞീം കറീം കളിക്കാം]] *കുട്ടികളുടെ സയൻസ് പ്രോജക്ടുകൾ *പഠന പ്രോജക്ടുകൾ: ഒരു വഴികാട്ടി *സസ്യലോകം അൽഭുതലോകം *[[പുസ്തകക്കളികൾ]] *കുട്ടികൾക്ക് മൂന്നുനാടകങ്ങൾ *കീയോ കീയോ *[[മ്യൂണിച്ചിലെ സുന്ദരികളും സുന്ദരന്മാരും]](യാത്രാവിവരണം) *ഗണിതവും ശാസ്ത്രവും പഠിക്കേണ്ടതെങ്ങനെ *[[മാത്തൻ മണ്ണിരക്കേസ്]] *[[ഗലീലിയോ ഗലീലി|ഗലീലിയോ]] *[[കുട്ടികളുടെ സയൻസ് കിറ്റ്‌]] * [[നാണിയമ്മയുടെ അടുപ്പ്]] * സ്വർഗത്തിന്റെ താക്കോൽ *നൂറ്റിയൊന്ന് ശാസ്ത്രലേഖനങ്ങൾ *ആരാ മാമ ഈ വിശ്വമാനവൻ *ഭ്രാന്തൻ കണ്ടലിന്റെ കത്ത് *രസതന്ത്ര സാഗരം *പ്രകൃതിയമ്മയുടെ അത്ഭുത ലോകത്തിൽ *[[കൂട്ടായ്മയുടെ സുവിശേഷം]] *[https://ml.wikisource.org/wiki/%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%AF%E0%B4%BF%E0%B4%9A%E0%B5%8D%E0%B4%9A%E0%B4%BE%E0%B4%B2%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%AF%E0%B4%BF%E0%B4%9A%E0%B5%8D%E0%B4%9A%E0%B4%BE%E0%B4%B2%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%A4%E0%B5%80%E0%B4%B0%E0%B4%BE%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4_%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B8%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%95%E0%B4%82 വായിച്ചാലും വായിച്ചാലും തീരാത്ത പുസ്തകം] *വളരുന്ന ശാസ്ത്രം * ഒരു മധുര മാമ്പഴക്കഥ *രണ്ടു കാന്താരിക്കുട്ടികൾ അഗ്നി പർവതത്തിൽ *മന്യ മദാം ക്യൂരി ആയ കഥ *സച്ചിനും കൂട്ടരും പഠിപ്പിച്ച വിജയ മന്ത്രങ്ങൾ </div> ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== [[വർഗ്ഗം:1940-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 19-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള ബാലസാഹിത്യകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള ശാസ്ത്രസാഹിത്യകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള ശാസ്ത്രസാഹിത്യ പരിഷത്ത് പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ശാസ്ത്ര പ്രചാരകർ]] jkw5x15mxmnc3svo6dxzq4nkq8fpwv0 4617108 4617107 2026-05-04T06:10:20Z Sreehari lijinas 209493 4617108 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|S.Sivadas}} {{Infobox actor | name = എസ്. ശിവദാസ് | image = Prof S. Sivadas.JPG | caption = | birthname = | birthdate = | birthplace = [[കോട്ടയം]], [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]] | deathdate = | deathplace = | restingplace = | restingplacecoordinates = | othername = | occupation = മലയാള ബാലസാഹിത്യകാരൻ,പത്രാധിപർ ,അധ്യാപകൻ | yearsactive = | spouse = | domesticpartner = | children = | parents = | influences = | influenced = | website = | awards = ബാലസാഹിത്യരംഗത്തെ സമഗ്ര സംഭാവനക്ക് കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാർ (2015), കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ വൈജ്ഞാനികസാഹിത്യ അവാർഡ് (1995),കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് (1997),പരാഗ് ബിഗ് ലിറ്റിൽ ബുക്ക് ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാരം(2021) }} [[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]] പ്രശസ്ത [[ബാലസാഹിത്യം|ബാലസാഹിത്യകാരനാണ്]] '''യുറീക്ക മാമൻ''' എന്നു കൂടി അറിയപ്പെടുന്ന പ്രൊഫസ്സർ എസ്. ശിവദാസ്. ശാസ്ത്രസംബന്ധിയായ രചനകളാണ് കൂടുതലും.[[സി.എം.എസ്. കോളേജ്, കോട്ടയം|കോട്ടയം സി.എം.എസ്.കോളേജിൽ]] രസതന്ത്ര അദ്ധ്യാപകനായിരുന്നു. 200-റിൽ അധികം പുസ്തകങ്ങൾ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. ==ജീവിതരേഖ== [[പ്രമാണം:Prof s sivadas.ogv|ലഘുചിത്രം|2014 ഓസോൺ ദിനത്തിൽ പ്രൊഫ.എസ്. ശിവദാസ് കൊല്ലം പട്ടത്താനം ഗവ എസ്.എൻ.ഡി.പി.യു.പി. സ്കൂളിലെ പ്രഭാഷണത്തിനിടെ]] [[പ്രമാണം:S Sivadas.jpg|ലഘുചിത്രം|പ്രൊഫ. എസ് ശിവദാസ്]] [[പ്രമാണം:Prof S Sivadas.jpg|ലഘുചിത്രം|പ്രൊഫ. എസ് ശിവദാസ് - വനഗവേഷണകേന്ദ്രത്തിൽ വച്ചു നടന്ന കഥാക്യാമ്പിൽ കുട്ടികളോട് സംസാരിക്കുന്നു]] [[1940]] [[ഫെബ്രുവരി 19]]-നു കോട്ടയം ജില്ലയിലെ വൈക്കം ഉല്ലലഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചു. 1962 മുതൽ 1995 വരെ [[കോട്ടയം]] [[സി.എം.എസ് കോളെജ്|സി.എം.എസ് കോളെജിൽ]] അദ്ധ്യാപകനായിരുന്നു. [[കേരള ശാസ്ത്ര സാഹിത്യ പരിഷത്ത്|കേരള ശാസ്ത്ര സാഹിത്യ പരിഷത്തിന്റെ]] [[കോട്ടയം]] ജില്ലയുടെ സ്ഥാപക സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു. [[യുറീക്ക]], [[ശാസ്ത്രകേരളം]], [[ബാലശാസ്ത്രം]], [[എങ്ങനെ? എങ്ങനെ?]] എന്നിവയുടെ എഡിറ്ററായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. പരിഷത് പ്രസിദ്ധീകരണസമിതി ചെയർമാൻ, [[വിശ്വവിജ്ഞാനകോശം]] കൺസൾട്ടിംഗ് എഡിറ്റർ, എം.ജി. യൂണിവേഴ്സിറ്റി രസതന്ത്രം പോസ്റ്റ് ഗ്രാജ്വേറ്റ് ബോർഡ് ഓഫ് സ്റ്റഡീസ് ചെയർമാൻ എന്നീ നിലകളിൽ സേവനം അനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോൾ [[ലേബർ ഇന്ത്യ]] പബ്ലിക്കേഷൻസിന്റെ ചീഫ് എഡിറ്ററാണ്. [[ഡി.സി. ബുക്സ്]], [[കറന്റ് ബുക്സ്]], [[കൈരളി ചിൽഡ്രൻസ് ബുക് ട്രസ്റ്റ്]] എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ബാലസാഹിത്യ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളുടെ ഉപദേഷ്ടാവുമാണ്. കഴിഞ്ഞ മുപ്പതോളം വർഷങ്ങളായി വിവിധ മാധ്യമങ്ങളിലൂടെ കുട്ടികളുമായി ഇടപഴകി അവരുടെ ഉന്നമനത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.നൂറോളം ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ കർത്താവാണ്. കഥകൾ, നാടകങ്ങൾ, നോവലുകൾ, ശാസ്ത്രലേഖനങ്ങൾ, പഠനപ്രവർത്തനങ്ങൾ, തുടങ്ങി വിവിധ ശാഖകളിലുള്ളവയാണ് രചനകൾ. 1990-ൽ [[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസിൽ]] നടന്ന കുട്ടികളുടെ വായനശീലം വളർത്താനുള്ള നൂതനമാർഗ്ഗങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള വർക്ക്ഷോപ്പിൽ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നുള്ള ഏക പ്രതിനിധിയായി പങ്കെടുത്തു. 1991-ൽ [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലെ]] [[മ്യൂണിച്ച്|മ്യൂണിച്ചിൽ]] നടന്ന ഇന്റർനാഷണൽ യൂത്ത് ലൈബ്രറിയിൽ ബാലസാഹിത്യത്തെ പറ്റി ഗവേഷണപഠനം നടത്താനുള്ള സ്കോളർഷിപ്പ് ലഭിച്ചു. 1991-ൽ [[ഇറ്റലി|ഇറ്റലിയിലെ]] [[ബൊളോണ|ബൊളോണയിൽ]] വെച്ചുനടന്ന ഏറ്റവും വലിയ ബാലസാഹിത്യ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ പ്രദർശനത്തിൽ പങ്കെടുത്തു. [[File:Sivadas sir book release.JPG|thumb|പ്രൊഫ.ശിവദാസിന്റെ പുസ്തകം 50 കുട്ടികൾ ചേർന്നു പ്രകാശനം ചെയ്യുന്നു]] [[പ്രമാണം:Prof sivadas receives PTB emeritus fellowship.jpg|ലഘുചിത്രം|പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് പ്രൊഫ. എസ്. ശിവദാസിന്‌ ഡോ. എ.പി.ജെ. അബ്ദുൽ കലാം സമ്മാനിക്കുന്നു.]] <ref>{{cite web|title=പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് പ്രൊഫ. എസ്. ശിവദാസിന്‌|url=http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/3200594/2014-10-19/kerala|publisher=www.mathrubhumi.com|accessdate=19 ഒക്ടോബർ 2014|archive-date=2014-10-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20141019130727/http://www.mathrubhumi.com/online/malayalam/news/story/3200594/2014-10-19/kerala|url-status=dead}}</ref> == പുരസ്കാരങ്ങൾ == *ബാലസാഹിത്യരംഗത്തെ സമഗ്ര സംഭാവനക്ക് കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാർ (2015)<ref>{{cite web|title=Balsahityapuraskar-2015|url=http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/pdf/balsahityapuraskar-2015_e.pdf|publisher=sahitya-akademi.gov.in|accessdate=25 ജൂൺ 2015|archive-date=2016-03-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20160306040402/http://sahitya-akademi.gov.in/sahitya-akademi/pdf/balsahityapuraskar-2015_e.pdf|url-status=dead}}</ref> *യാത്രാവിവരണ വിഭാഗത്തിൽ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]] അവാർഡ് - മ്യൂണിച്ചിലെ സുന്ദരികളും സുന്ദരന്മാരും എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന് (1997)<ref>http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw10.htm</ref> *കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ വൈജ്ഞാനികസാഹിത്യ അവാർഡ് - പഠിക്കാം പഠിക്കാം എന്ന കൃതിക്ക് (1995) *[[വായിച്ചാലും വായിച്ചാലും തീരാത്ത പുസ്തകം]] എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന് [[കൈരളി ബുക്ക് ട്രസ്റ്റ്]] അവാർഡ്, കേരള സംസ്ഥാന ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക പരിസ്ഥിതി കമ്മിറ്റിയുടെ അവാർഡ് (1987) *കുട്ടികൾക്കിടയിൽ നിരന്തരമായി ശാസ്ത്ര പ്രചരണം നടത്തി അതിനുതകുന്ന അനേകം നൂതന രചനാരീതികൾ യുറീക്കയിലൂടെ വികസിപ്പിച്ച് മറ്റുഭാഷകൾക്ക് മാതൃകയായതിന് ഭാരതസർക്കാരിന്റെ നാഷണൽ കൌൺസിൽ ഫോർ സയൻസ് ടെക്നോളജി കമ്യൂണിക്കേഷന്റെ ദേശീയ പുരസ്കാരം. *സ്റ്റേറ്റ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ് - സരിഗമപധനിസ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന് (1997) *ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ് - കീയോ കീയോ എന്ന കൃതിക്ക് (1994) *1997-ൽ കഴിഞ്ഞ പത്തുവർഷങ്ങളായി ഭീമാ ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ് വാങ്ങിയിട്ടുള്ളവരുടെ തുടർപ്രവർത്തനങ്ങൾ വിലയിരുത്തി ഏറ്റവും നല്ല പ്രവർത്തനം കാഴ്ചവെച്ച ബാലസാഹിത്യകാരനുള്ള ഭീമാ സ്വർണ്ണമെഡൽ. *2007-ലെ മികച്ച ബാലസാഹിത്യ കൃതിക്കുള്ള [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] പുസ്തകക്കളികൾ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന്.<ref>http://www.keralasahityaakademi.org/pdf/ksa_award07.pdf</ref> *പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് (2014) * പരാഗ് ബിഗ് ലിറ്റിൽ ബുക്ക് ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാരം(2021) == കൃതികൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> .ഒരായിരം കൊക്കുകളും ഒരു ശാന്തി പ്രാവും *നയാഗ്ര മുതൽ സഹാറ വരെ (1980) *കാർബെണെന്ന മാന്ത്രികൻ *ജയിക്കാൻ പഠിക്കാം *ശാസ്ത്രക്കളികൾ *കടങ്കഥകൾ കൊണ്ട് കളിക്കാം *പുതിയ ശാസ്ത്ര വിശേഷങ്ങൾ *[[പഠിക്കാൻ പഠിക്കാം]] *ബൌ ബൌ കഥകൾ *നിങ്ങളുടെ മക്കളെ എങ്ങനെ മിടുമിടുക്കരാക്കാം(പേരന്റിംഗ്) *[[കഞ്ഞീം കറീം കളിക്കാം]] *കുട്ടികളുടെ സയൻസ് പ്രോജക്ടുകൾ *പഠന പ്രോജക്ടുകൾ: ഒരു വഴികാട്ടി *സസ്യലോകം അൽഭുതലോകം *[[പുസ്തകക്കളികൾ]] *കുട്ടികൾക്ക് മൂന്നുനാടകങ്ങൾ *കീയോ കീയോ *[[മ്യൂണിച്ചിലെ സുന്ദരികളും സുന്ദരന്മാരും]](യാത്രാവിവരണം) *ഗണിതവും ശാസ്ത്രവും പഠിക്കേണ്ടതെങ്ങനെ *[[മാത്തൻ മണ്ണിരക്കേസ്]] *[[ഗലീലിയോ ഗലീലി|ഗലീലിയോ]] *[[കുട്ടികളുടെ സയൻസ് കിറ്റ്‌]] * [[നാണിയമ്മയുടെ അടുപ്പ്]] * സ്വർഗത്തിന്റെ താക്കോൽ *നൂറ്റിയൊന്ന് ശാസ്ത്രലേഖനങ്ങൾ *ആരാ മാമ ഈ വിശ്വമാനവൻ *ഭ്രാന്തൻ കണ്ടലിന്റെ കത്ത് *രസതന്ത്ര സാഗരം *പ്രകൃതിയമ്മയുടെ അത്ഭുത ലോകത്തിൽ *[[കൂട്ടായ്മയുടെ സുവിശേഷം]] *[https://ml.wikisource.org/wiki/%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%AF%E0%B4%BF%E0%B4%9A%E0%B5%8D%E0%B4%9A%E0%B4%BE%E0%B4%B2%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%AF%E0%B4%BF%E0%B4%9A%E0%B5%8D%E0%B4%9A%E0%B4%BE%E0%B4%B2%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%A4%E0%B5%80%E0%B4%B0%E0%B4%BE%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4_%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B8%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%95%E0%B4%82 വായിച്ചാലും വായിച്ചാലും തീരാത്ത പുസ്തകം] *വളരുന്ന ശാസ്ത്രം * ഒരു മധുര മാമ്പഴക്കഥ *രണ്ടു കാന്താരിക്കുട്ടികൾ അഗ്നി പർവതത്തിൽ *മന്യ മദാം ക്യൂരി ആയ കഥ *സച്ചിനും കൂട്ടരും പഠിപ്പിച്ച വിജയ മന്ത്രങ്ങൾ </div> ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== [[വർഗ്ഗം:1940-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 19-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള ബാലസാഹിത്യകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള ശാസ്ത്രസാഹിത്യകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള ശാസ്ത്രസാഹിത്യ പരിഷത്ത് പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:പി.ടി. ഭാസ്‌കരപ്പണിക്കർ എമിററ്റസ് ഫെലോഷിപ്പ് ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ശാസ്ത്ര പ്രചാരകർ]] 8w5afrhi76fb1sqk5hzje4wrs3wgo39 0 14083 4617116 4565708 2026-05-04T06:39:24Z Sreehari lijinas 209493 4617116 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Lotus}} {{Taxobox | color = ilampacha | name = താമര | status = {{StatusSecure}} | image = താമര-വെള്ള.jpg | image_width = 250px | image_caption = താമര | regnum = [[Plant]]ae | phylum = [[Flowering plant|Magnoliophyta]] | classis = [[Magnoliopsida]] | ordo = [[Proteales]] | familia = [[Nelumbonaceae]]<!--why does this Wikilink duplicate the genus name?--> | genus = ''[[Nelumbo]]'' | species = '''''N. nucifera''''' | binomial = ''Nelumbo nucifera'' | binomial_authority = Gaertn. }} {{ഭാരതീയ പ്രതീകങ്ങൾ}} [[പ്രമാണം:താമര വിത്ത് മണത്തണയിൽ നിന്നും.jpg|നടുവിൽ|ലഘുചിത്രം|താമര വിത്ത് മണത്തണയിൽ നിന്നും]] ശുദ്ധജലത്തിൽ വളരുന്നതും പൂക്കൾ ജല നിരപ്പിൽ നിന്ന് ഉയർന്ന് വിരിയുന്നതുമായ സസ്യം ആണ് '''താമര.''' താമരയാണ് [[ഇന്ത്യ]], [[ഈജിപ്ത്]] എന്നീ രാജ്യങ്ങളുടെ [[ദേശീയ പുഷ്പം]]. നെലുമ്പോ നൂസിഫെറാ (''Nelumbo nucifera'') എന്നാണ് ശാസ്ത്രീയ നാമം. താമരയുടെ സൗന്ദര്യത്തെക്കുറിച്ച് കവികൾ ധാരാളം വാഴ്ത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഭംഗിയുള്ള കണ്ണുകളെ താമരയോട്‌ ഉപമിക്കാറുണ്ട്. (ഉദാഹരണം: പങ്കജാക്ഷി) ഇലയിലും തണ്ടിലും വായു അറകൾ ഉണ്ട് താമരപ്പലം നിറത്തിലും ഉണ്ട് '''താമരനൂൽ''' താമരവളയത്തികത്തുള്ള നൂലാണ്. താമരയുടെ തണ്ടിനെ '''താമരവളയം''' എന്നാണു പറയുക.<ref name="book2"/> == ഐതിഹ്യം == [[File:Lotus flower core - carpellary receptacle 04.jpg|thumb|താമരയുടെ കേന്ദ്രഭാഗം.തേനീച്ചകളെയും കാണാം.]] [[സരസ്വതി ദേവി|സരസ്വതിയും]] [[ബ്രഹ്മാവ്|ബ്രഹ്മാവും]] താമരയിൽ ആസനസ്ഥരാണ്‌ എന്നും [[വിഷ്ണു|വിഷ്ണുവിന്റെ]] നാഭിയിൽ നിന്നും മുളച്ച താമരയാണ്‌ ബ്രഹ്മാവിന്റെ ഇരിപ്പിടം എന്നും [[ഹിന്ദു|ഹൈന്ദവ]] ഐതിഹ്യങ്ങളാണ്‌. == പേരുകൾ == [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] സരസീരുഹം, രാജീവം, പുഷ്കരശിഖാ, അംബുജം, കമലം, ശതപത്രം, പദ്മം, നളിനം, അരവിന്ദം, സഹസപത്രം, പങ്കേരുഹം, കുശേശയം, പങ്കജം, പുണ്ഡരീകം, വാരിജം, ഉത്പലം എന്ന് പേരുകൾ ഉണ്ട്. [[ഹിന്ദി|ഹിന്ദിയിൽ]] കമൽ എന്നും ഉർദുവിൽ കൻവൽ എന്നും [[ബംഗാളി|ബംഗാളിയിൽ]] പത്മ എന്നുമാണ്‌. [[തമിഴ്|തമിഴിലും]] [[തെലുങ്ക്|തെലുങ്കിലും]] താമര എന്നു തന്നെയാണ്‌. == ഉപയോഗങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:Indian_lotus_flowers.jpg|thumb|160px|left|പൂജാദ്രവ്യമായി വില്പനയ്ക്ക്]] [[Image:JaRenkonLotus11R.jpg|thumb|right|വേവിച്ച താമരവേരിൻ കഷ്ണങ്ങൾ വിവിധ ഏഷ്യൻ പാചകങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.]] {{nutritionalvalue | name=താമരവേര്, ഉപ്പില്ലാതെ വേവിച്ചത് | water=81.42 g | kJ=278 | protein=1.58 g | fat=0.07 g | carbs=16.02 g | fiber=3.1 g | sugars=0.5.2 g | calcium_mg=26 | iron_mg=0.9 | magnesium_mg=22 | phosphorus_mg=78 | potassium_mg=363 | sodium_mg=45 | zinc_mg=0.33 | manganese_mg=0.22 | vitC_mg=27.4 | thiamin_mg=0.127 | riboflavin_mg=0.01 | niacin_mg=0.3 | pantothenic_mg=0.302 | vitB6_mg=0.218 | folate_ug=8 | choline_mg=25.4 | source_usda=1 | note=[http://ndb.nal.usda.gov/ndb/search/list?qlookup=11255&format=Full Link to USDA Database entry] }} പൂക്കൾ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പൂജക്കുപയോഗിക്കുന്നു. ഔഷധഗുണമുള്ളതാണ് താമരയുടെ കുരുക്കൾ. തിന്നാനും നന്ന്. ==രസാദി ഗുണങ്ങൾ== * രസം :മധുരം, കഷായം, തിക്തം * ഗുണം :ലഘു, സ്നിഗ്ധം, പിശ്ചിലം * വീര്യം :ശീതം * വിപാകം :മധുരം<ref name="vns1">ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ, ഡോ. നേശമണി, കേരള ഭാഷ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്</ref> ==ഔഷധയോഗ്യ ഭാഗം== പ്രകന്ദം, തണ്ട്, പൂവ്<ref name=" vns1"/> == ഔഷധ ഉപയോഗങ്ങൾ == അരവിന്ദാസവം ഉണ്ടാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="book2">ഔഷധ സസ്യങ്ങളുടെ അത്ഭുത പ്രപഞ്ചം - മാത്യു മടുക്കക്കുഴി, [[കറന്റ്‌ ബുക്സ്‌]]</ref> [[പ്രമാണം:Bud of Nelumbo nucifera.jpg|thumb|താമരയുടെ മൊട്ട്]] == ചിത്രശാല == <gallery caption="താമരയുടെ ചിത്രങ്ങൾ" widths="140px" heights="100px" perrow="5"> File:Lotus_-_താമര_07.JPG|വെള്ളത്തിന് മുകളിൽ ഒരു മീറ്ററിലധികം നീളമുള്ള തണ്ടുകൾ File:Lotus_-_താമര_01.JPG|താമരയില ചിത്രം:താമര-വെള്ള-വശം.jpg Image:Fleur_de_lotus.jpg File:Nymphaea indian (3).jpg Image:Nelumbo_nucifera3.jpg Image:Nelumbo nucifera nucifera2.jpg Image:Lotus_Nelumbo_nucifera_Flower_Close_2048px.jpg Image:Nelumbo_nucifera_nucifea0.jpg |A blossom in formation Image:Nelumbo_nucifera3.jpg |Budding blossom Image:Lotus_Nelumbo_nucifera_Blossom_1800px.jpg |An opening blossom Image:Lotus_Nelumbo_nucifera_Flower_Close_2048px.jpg |Fully opened flower Image:Nelumbo_nucifera_nucifera2.jpg |Seed head without petals Image:Lotus_Nelumbo_nucifera_Seed_Head_Water_1800px.jpg |Seed head without petals Image:Lotus Nelumbo nucifera Seed Head 2500px.jpg |More developed seed head Image:Lotus Nelumbo nucifera Blossoms 3264px.jpg |A dried seed head and a new blossom Image:Lotus Field.jpg | A lotus field in [[Hubei]] province, [[People's Republic of China]] ചിത്രം:താമര1.jpg ചിത്രം:Lotus flower.JPG പ്രമാണം:താമരപ്പൂവ്.JPG File:Harverting lotus leafs.jpg | കേരളത്തിലെ താമര തടാകം പ്രമാണം:Nelumbo nucifera LOTUS bud.jpg|താമരമൊട്ട് </gallery> == അവലംബം == <references/> {{Commons|Nelumbo nucifera|താമര}} == കുറിപ്പുകൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2;"> </div> [[വർഗ്ഗം:പുഷ്പങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയുടെ ദേശീയ പ്രതീകങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ശലഭപ്പുഴുക്കളുടെ ഭക്ഷണസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:തെർമോജനിക് സസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഉദ്യാന സസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] {{plant-stub|Nelumbo nucifera}} e7sbbuirmr2r13ourue39060487hrwa 0 19024 4617025 3789543 2026-05-03T15:41:20Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617025 wikitext text/x-wiki [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ]] [[മൂന്നാർ]] മേഖലയിൽ വിതരണം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുള്ളതായി കണ്ടെത്തിയ ഒരു കൂട്ടം [[പട്ടയം|പട്ടയങ്ങളെ]] വിളിക്കുന്ന പേരാണ് '''രവീന്ദ്രൻ പട്ടയം'''. [[ദേവികുളം താലൂക്ക്|ദേവികുളം താലൂക്കിൽ]] അഡീഷണൽ തഹസിൽദാരായിരുന്ന [[എം.ഐ. രവീന്ദ്രൻ]] ഒപ്പിട്ടു നൽകിയ പട്ടയങ്ങളെയാണ്‌ ഇങ്ങനെ അറിയപ്പെടുന്നത്. ഇവ മുഴുവൻ വ്യാജപ്പട്ടയങ്ങളാണെന്നും, അല്ലെന്നും, ഭാഗികമായി വ്യാജപ്പട്ടയങ്ങളാണെന്നും ഒക്കെ പറയപ്പെടാറുണ്ട്. മൂന്നാർ കൈയ്യേറ്റം ഒഴിപ്പിക്കാനെത്തിയ ദൗത്യസംഘത്തിന് ഈ പട്ടയങ്ങളിൽ ഒന്നുപോലും അസാധുവാക്കാനുമായിരുന്നില്ല<ref name="wanderingravindran">{{cite news|title=TOP STORIES TODAY Oct 25, 2013 'രവീന്ദ്രൻപട്ടയങ്ങൾ ' നൽകിയ രവീന്ദ്രൻ , പട്ടയത്തിനായി അലയുന്നു|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=401002|accessdate=2013 ഒക്ടോബർ 25|newspaper=[[മാതൃഭൂമി]]|date=2013 ഒക്ടോബർ 25|author=എബി പി. ജോയി|language=മലയാളം|archive-date=2013-11-02|archive-url=https://archive.today/20131102132306/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=401002|url-status=dead}}</ref>. == പശ്ചാത്തലം == [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] സർക്കാരുകൾ പട്ടയവിതരണം പ്രധാന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചരണായുധമാക്കാറുണ്ട്. സർക്കാർ ഭൂമി വ്യക്തികളുടെ കൈവശത്തിലിരിക്കുന്നത്‌ നിശ്‌ചിത തറവില വാങ്ങി എഴുതിക്കൊടുക്കുക എന്നതു മാത്രമാണ്‌ പട്ടയവിതരണത്തിന്റെ നടപടിക്രമം. എങ്കിലും വിവിധയിടങ്ങളിൽ നൽകുന്ന പട്ടയങ്ങൾക്കു വ്യത്യാസമുണ്ട്‌. ഉദാഹരണമായി [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി|കാഞ്ഞിരപ്പള്ളിയിൽ]] നൂറു വർഷത്തിലധികമായി ഭൂമി കൈവശം വച്ചിരിക്കുന്നവർക്ക്‌ ഇപ്പോഴും പട്ടയം നൽകുന്നുണ്ട്‌. എന്നാൽ [[ഉടുമ്പഞ്ചോല താലൂക്ക്|ഉടുമ്പഞ്ചോല താലൂക്കിലാകട്ടെ]] അമ്പതു വർഷത്തോളമായി, ഭൂമി കൈവശം വച്ചനുഭവിക്കുന്നവർക്ക്‌ പട്ടയം കിട്ടുക അത്ര എളുപ്പമല്ല. 1964-ലെ [[വനസം‌രക്ഷണനിയമം|വനസംരക്ഷണനിയമപ്രകാരം]] ഇത്‌ ചട്ടവിരുദ്ധമാണെന്ന പരാതി [[ഇന്ത്യയുടെ സുപ്രീം കോടതി|സുപ്രീംകോടതിയുടെ]] പരിഗണനയിലുള്ളതിനാൽ ഉടുമ്പഞ്ചോലയിൽ വിതരണം ചെയ്യുന്ന പട്ടയങ്ങൾക്കു പിന്നിൽ സുപ്രീംകോടതിയുടെ അന്തിമവിധിക്കുവിധേയം എന്നൊരു സീൽകൂടി കാണും. ഇതുമൂലം ഈ പട്ടയഭൂമികൾ വിൽക്കാനോ ബാങ്കിൽ പണയപ്പെടുത്തി വായ്‌പ എടുക്കാനോ കർഷകർക്കാകില്ല. ഇതു പോലെ ''കണ്ണൻദേവൻ ഹിൽസ്‌ (കെഡിഎച്ച്‌) വീണ്ടെടുപ്പു ചട്ടപ്രകാരം'' മൂന്നാറിൽ പട്ടയം നൽകാൻ [[ജില്ലാ കളക്ടർ|കളക്‌ടർക്കു]] മാത്രമാണധികാരം. === പട്ടയവിതരണം === 1999-ൽ [[ഇ.കെ. നായനാർ]] മന്ത്രിസഭയുടെ കാലത്താണ്‌ ദേവികുളം അഡീഷനൽ തഹസിൽദാർ ആയിരുന്ന എം.ഐ. രവീന്ദ്രൻ പട്ടയങ്ങൾ നൽകുന്നത്‌. രാഷ്ട്രീയസമ്മർദ്ദങ്ങൾ മൂലമാണ്‌ അഡീഷണൽ തഹസീൽദാർ പട്ടയം നൽകാൻ നിർബന്ധിതനായതെന്നു കരുതുന്നു. == വിവാദം== [[മൂന്നാർ|മൂന്നാർ മേഖലയിൽ]] ഭൂമി കയ്യേറ്റം വ്യാപകമാണെന്ന റിപ്പോർട്ടുകളെ തുടർന്ന്‌ 2007 മെയ്‌ മാസത്തിൽ അന്നത്തെ മുഖ്യമന്ത്രി [[വി.എസ്‌. അച്യുതാനന്ദൻ]] ഒരു പ്രത്യേക ദൗത്യസംഘത്തെ കയ്യേറ്റങ്ങൾ ഒഴിപ്പിക്കാനായി നിയോഗിച്ചു. [[കെ. സുരേഷ്‌കുമാർ]] ഐ.എ.എസ്‌., [[ഋഷിരാജ്‌ സിങ്‌]] ഐ.പി.എസ്‌., [[രാജു നാരായണസ്വാമി]] ഐ.എ.എസ്‌. എന്നിവരായിരുന്നു ഈ സംഘത്തിലുണ്ടായിരുന്നത്‌. ഇതിൽ സുരേഷ്‌കുമാറാണ്‌ രവീന്ദ്രന്‌ പട്ടയം നൽകാൻ അധികാരമില്ലെന്നും അദ്ദേഹം നൽകിയ പട്ടയങ്ങൾ വ്യാജമെന്ന ഗണത്തിൽപെടുത്തണമെന്നും വാദിച്ചത്‌. തുടർന്ന് രവീന്ദ്രൻ പട്ടയം എന്ന പദത്തിനു വ്യാപകപ്രസിദ്ധി ലഭിക്കുകയുണ്ടായി. എന്നാൽ അക്കാലത്തെ ഭരണ മുന്നണിയായ എൽ.ഡി.എഫിലെ പ്രധാന കക്ഷികളായിരുന്ന [സി.പി.എം.]], [[സി.പി.ഐ.]] കക്ഷികളുടേതുൾപ്പെടെയുള്ളവരുടെ ഓഫീസുകളടക്കമുള്ള സ്ഥലങ്ങളുടെ പട്ടയങ്ങൾ രവീന്ദ്രൻ ഒപ്പിട്ടതായതിനാൽ അവയ്‌ക്ക്‌ ഭാഗികമായി സാധൂകരണം നൽകാൻ സർക്കാർ തീരുമാനിച്ചു. വി.എസ്. അച്ചുതാനന്ദൻ രവീന്ദ്രൻ നൽകിയ പട്ടയങ്ങൾ ഭാഗികമായി അകൃത്രിമമാണെന്ന് അവകാശപ്പെട്ടതും എതിർപ്പിനു കാരണമായിരുന്നു<ref name=notpartially>{{cite news|title=‘Ravindran pattayams not partially genuine’|url=http://www.hindu.com/2007/06/16/stories/2007061653880400.htm|accessdate=2013 ഒക്ടോബർ 25|newspaper=ദി ഹിന്ദു|date=2007 ജൂൺ 16|archive-date=2011-09-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20110915001758/http://www.hindu.com/2007/06/16/stories/2007061653880400.htm|url-status=dead}}</ref>. ഇത്‌ കോടതിയുടെ വരെ പ്രതികൂലപരാമർശത്തിനു വഴിതെളിക്കുകയും ചെയ്‌തു. 530 പട്ടയങ്ങളാണു താൻ നൽകിയതെന്നും ഇവയെല്ലാം നിയമാനുസരണമാണു കൊടുത്തതെന്നും രവീന്ദ്രൻ വിശദീകരിക്കുകയുണ്ടായി. 4251 ഹെക്ടർ ഭൂമിയാണ് ഇത്തരത്തിൽ വിതരണം ചെയ്യപ്പെട്ടത്<ref name="wanderingravindran" />. ദേവികുളം താലൂക്കിൽ കെഡി.എച്ച്‌ വില്ലേജിൽ 127 പട്ടയങ്ങളാണ്‌ എം.ഐ.രവീന്ദ്രൻ ഒപ്പിട്ടു നൽകിയത്‌. തനിക്ക്‌ പട്ടയം നൽകാൻ അന്നത്തെ കളക്‌ടറാണ്‌ അധികാരം നൽകിയതെന്നു രവീന്ദ്രൻ പറയുകയുണ്ടായി. അന്നു കളക്‌ടറായിരുന്ന [[വി.ആർ. പദ്മനാഭൻ|വി.ആർ. പദ്‌മനാഭനെ]] ഇതുവരെ ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുപ്പിക്കാനോ, ഇക്കാര്യത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിപ്രായം ആരായാനോ സാധിച്ചിട്ടില്ല. മൂന്നാർ ഒഴിപ്പിക്കൽ നടക്കുമ്പോൾ രവീന്ദ്രൻ പട്ടയങ്ങളുടെ സാധുത ആദ്യമൊന്നും ചോദ്യം ചെയ്‌പ്പെട്ടിരുന്നില്ല. രവീന്ദ്രൻ പട്ടയമനുസരിച്ചുള്ള ഭൂമിയിൽ പണിത [[ധന്യശ്രീ റിസോർട്ട്]] പൊളിക്കാനൊരുങ്ങിയപ്പോഴാണ് ഈ പ്രശ്നം ഗൗരവമായത്. രവീന്ദ്രൻ പട്ടയങ്ങൾ ഏറെയും നൽകിയിരിക്കുന്നത്‌ അഞ്ചും പത്തും സെന്റിനാണെന്നിരിക്കെ ചെറുകിടക്കാരെ ഒഴിപ്പിക്കരുതെന്ന വാദവുമായി പിന്നീട് പലരും രംഗത്തെത്തി. പക്ഷേ വിസ്‌തീർണം അഞ്ചു സെന്റാണെങ്കിലും കോടികളുടെ ബഹുനില മന്ദിരം അവിടെ ഉയർത്തിയാൽ മുഖം തിരിച്ചുനിൽക്കാനാകില്ലെന്ന നിലപാട്‌ ദൗത്യസംഘത്തലവൻ കെ.സുരേഷ്‌കുമാർ കൈക്കൊണ്ടതോടെ ഈ ആവശ്യവും നിലനിൽക്കില്ലെന്നു വന്നു. രവീന്ദ്രൻ 530 പട്ടയങ്ങളാണ് കൊടുത്തിട്ടുള്ളതെങ്കിലും, ആയിരക്കണക്കിനു പട്ടയങ്ങൾ രവീന്ദ്രന്റെ കള്ളയൊപ്പിട്ട്‌ ദേവികുളം താലൂക്കിൽ വിതരണം ചെയ്‌തിരുന്നതായി [[വിജിലൻസ്‌]] കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്‌തു. ==വിരമിക്കലിനു ശേഷമുള്ള രവീന്ദ്രന്റെ ജീവിതം== 2003-ൽ ഔദ്യോഗികസേവനത്തിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച പട്ടയം രവീന്ദ്രൻ, പിന്നീട് 2013-ൽ [[ബി.ജെ.പി.|ബി.ജെ.പി.യുടെ]] സംസ്ഥാനക്കമ്മറ്റിയംഗവുകയും, ഇടുക്കിയിൽ ബി.ജെ.പി. നടത്തുന്ന പട്ടയസമരത്തിന്റെ നേതൃത്വമേറ്റെടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു<ref name="bjpravindran">{{cite news|title=ഹൈറേഞ്ചിൽ ബി.ജെ.പിയുടെ പട്ടയസമരം നയിക്കാൻ 'പട്ടയം രവീന്ദ്രൻ'|url=http://www.mangalam.com/print-edition/keralam/90921|accessdate=2013 ഒക്ടോബർ 25|newspaper=[[മംഗളം]]|date=2013 സെപ്റ്റംബർ 3}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. രവീന്ദ്രൻ തന്നെയും സ്വന്തം സ്ഥലത്തിന് പട്ടയം ലഭിക്കാൻ ശ്രമിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന വ്യക്തിയുമാണ്<ref name="wanderingravindran" />. 2007-ൽ വിവാദമുണ്ടായ അവസരത്തിൽ താൻ നൽകിയ പട്ടയങ്ങളെല്ലാം നിയമാനുസൃതമാണെന്നായിരുന്നു എന്ന് രവീന്ദ്രൻ വാദിച്ചു. ഒന്നുകിൽ എല്ലാ പട്ടയവും റദ്ദാക്കുകയും തന്നെ ജയിലിലടയ്ക്കുകയും ചെയ്യണം അല്ലെങ്കിൽ, പട്ടയത്തിന്റെ സാധുത പരസ്യമായി വെളിപ്പെടുത്തണം എന്ന് രവീന്ദ്രൻ ആവശ്യപ്പെട്ടിരുന്നു. ==അവലംബം== {{reflist|}} [[വിഭാഗം:കേരളരാഷ്ട്രീയം]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിവാദങ്ങൾ]] 590092bbgw1eaugs0kueocmskhhxzzl 0 20460 4617109 4568819 2026-05-04T06:11:52Z Sreehari lijinas 209493 4617109 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Short story}} {{Literature}} ഒരു പ്രധാന [[സാഹിത്യം|സാഹിത്യരൂപമായ]] '''ചെറുകഥ''' ഗദ്യത്തിലുള്ള [[കല്പിതകഥ]] ([[Fiction]]) യുടെ ഒരു ഉപ വിഭാഗമാണ്. കേസരി ബാലകൃഷ്ണപ്പിള്ള നിർവചിച്ചിരിക്കുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ് " ജീവിതത്തിലെ ഒരു സംഭവത്തിന്റെയോ, രംഗത്തിന്റെയോ, ഭാവത്തിന്റെയോ ഗദ്യത്തിലുള്ള ഒരു ചിത്രമാണ് ചെറുകഥ . ഭാവനയിലുള്ള ഒരു സന്ദർഭം മനോഹരമായി ചിത്രീകരിക്കുകയാണ് ഒരു ചെറുകഥയിലൂടെ ചെയ്യുന്നത്. [[നോവൽ|നോവലിലെതു]] പോലെ കാര്യങ്ങൾ പരത്തി പറയുന്നതിനു പകരം സംഗ്രഹിച്ചു പറയുകയാണു ഇവിടെ ചെയ്യുന്നത്. == ചരിത്രം == പഴയ [[മുത്തശ്ശിമാരുടെ രാത്രി|മുത്തശ്ശികഥകളാണ്]] ചെറുകഥയുടെ ആദിരൂപം എന്നു കരുതപ്പെടുന്നത് . 19-ാം ശതകത്തിന്റെ ആദ്യദശകങ്ങളിൽ പാശ്ചാത്യഭാഷകളിലാണ് ഇത് വളർച്ച പ്രാപിച്ചത്. അച്ചടി വ്യാപകമായതോടെ പത്ര- മാസികാരംഗത്തുണ്ടായ വളർച്ചയുടെ ഫലമായി ആവിർഭവിച്ച ഈ സാഹിത്യരൂപം മുമ്പു നിലനിന്നിരുന്ന കഥാരൂപങ്ങളിൽ നിന്നു വിഭിന്നമായി വായനക്കാരനിൽ ജിജ്ഞാസയുണർത്തുന്ന സംഭവാഖ്യാനത്തിനു മുൻതൂക്കം കൊടുക്കുന്നവയായിരുന്നു. കെട്ടുകഥ, മൃഗകഥ, ഐതിഹ്യം, മിത്ത് തുടങ്ങിയ ആദ്യകാല കഥാരൂപങ്ങളിൽ നിന്നു വ്യത്യസ്തമായി ഭാവനാത്മകവും കാല്പനികവുമാണ് ചെറുകഥ. 19-ാം ശതകത്തിൽ യൂറോപ്യൻ സാഹിത്യത്തിൽ കാല്പനികത ശക്തമായതോടെ ചെറിയ കഥകൾ പുതിയ രൂപഭാവങ്ങളാർജിച്ച് നവീന സാഹിത്യരൂപമായ ചെറുകഥകളാവുകയും സമ്പർക്കഫലമായി മറ്റു ഭാഷാസാഹിത്യങ്ങളിലേക്ക് ഈ കഥാരൂപം രംഗപ്രവേശം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.കണ്ടെത്തൽ ആദ്യ കാല കഥകളുടെ സ്വഭാവമാണ്. കാരണം ശാസ്ത്രത്തിന്റെ കണ്ടുപിടുത്തം നടക്കുന്ന സമയത്താണ് ചെറുകഥ സാഹിത്യത്തിന്റെ ഉത്ഭവവും വളർച്ചയും.അതിനാൽ ശാസ്ത്രത്തിന്റെ സ്വഭാവം ആദ്യകാല കഥകളിൽ കാണാം. == നിർവ്വചനം == യുക്തിബോധത്തിന് നിരക്കുന്ന ഇതിവൃത്തം, യഥാർത്ഥമനുഷ്യരുടെ ഛായയും പ്രകൃതിയുമുള്ള കഥാപാത്രങ്ങൾ, വിശ്വസനീയമായ ജീവിതചിത്രണം, ഭാവസൂചകമായ അന്തരീക്ഷസൃഷ്ടി, ഏക സംഭവത്തെയോ കഥാപാത്രത്തെയോ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള ധ്വന്യാത്മകമായ ആഖ്യാനം, ജീവിതത്തിന്റെ ആന്തരിക സത്യത്തിലേക്ക് ഉൾക്കാഴ്ച നൽകാനുള്ള കഴിവ് തുടങ്ങിയ പ്രത്യേകതകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നതാണ് ചെറുകഥ . ഇതിൽനിന്നു ചെറിയ കഥ ആയതുകൊണ്ട് ചെറുകഥ ആകുന്നില്ല എന്നുകാണാം. ഒരു കഥാരൂപം, ഒരു വികാരം, ഒരവസ്ഥ എന്ന തരത്തിൽ ഏകാഗ്രതാ ഗുണം പ്രകടമാക്കുന്നവയാണ് ചെറുകഥകൾ. മറ്റു കഥാപാത്രങ്ങളും സംഭവങ്ങളുമൊക്കെ കേന്ദ്രസ്ഥാനത്തുള്ളതിനെ തിളക്കിക്കാട്ടുകയും പരിപോഷിപ്പിക്കുകയുമാണ് ഇതിൽ ചെയ്യുന്നത്. നോവലിലെന്നപോലെ സ്ഥലകാലങ്ങളുടെ മുഹൂർത്തവും വിശാലവുമായ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ജീവിതപരിണാമങ്ങളെ ആവിഷ്‌കരിക്കുന്നതിനുപകരം സംക്ഷിപ്തത ചെറുകഥയുടെ ഘടനാപരമായ സവിശേഷതകളിൽ ഒന്നാണ്.കേസരി ബാലകൃഷ്ണനെ പോലെയുള്ള ധിഷണാശാലികളായ വിമർശകരുടെ ഉദ്ബോധനം, പുരോഗമന സാഹിത്യപ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ഉദയം തുടങ്ങിനിരവധി രാഷ്ട്രീയവും സാമൂഹികവും സാംസ്കാരികവുമായ ഘടകങ്ങൾ മലയാള ചെറുകഥയെ മുന്നോട്ടുനയിച്ചത് ഈ കാലഘട്ടത്തിലാണ്. [[തകഴി ശിവശങ്കരപ്പിള്ള|തകഴി]], [[പി. കേശവദേവ്|കേശവദേവ്]], [[പൊൻകുന്നം വർക്കി]], [[വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ]], [[കാരൂർ നീലകണ്ഠപ്പിള്ള]], [[എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട്|എസ്. കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട്]], [[ഉറൂബ്|പി. സി. കുട്ടിക്കൃഷ്ണൻ]], [[ലളിതാംബിക അന്തർജ്ജനം]], പെരുന്ന തോമസ് , [[നാഗവള്ളി ആർ.എസ്. കുറുപ്പ്]], പുളിമാന പരമേശ്വരൻ പിള്ള, ഇ. എം. കോവൂർ, [[വെട്ടൂർ രാമൻ നായർ]], പോഞ്ഞിക്കര റാഫി, സി. എ. കിട്ടുണ്ണി, ടി. കെ. സി. വടുതല, എ. ഗോവിന്ദൻ, എൻ. പി. ചെല്ലപ്പൻനായർ, മലയാറ്റൂർ രാമകൃഷ്ണൻ, ആനന്ദക്കുട്ടൻ, വി. കെ. എൻ., ജെ. കെ. വി. എന്നിവർ ഇക്കാലഘട്ടത്തിൽ ചെറുകഥയ്ക്ക് ശക്തമായ സംഭാവനകൾ നൽകിയ പ്രതിഭകളാണ്. സോഷ്യലിസ്റ്റ് റിയലിസത്തിൽനിന്നും കാവ്യാത്മക റിയലിസത്തിലേയ്ക്കുള്ള പരിണാമമാണ് പിൽക്കാലത്ത് മലയാള ചെറുകഥയിൽ സംഭവിച്ചത്. ഒറ്റപ്പെടുന്ന മൂന്നാം തലമുറക്കഥാകൃത്തുക്കളെയാണ് നാം ഇവിടെക്കാണുന്നത്. സമൂഹത്തിന്റെ ഉദ്ധാരണത്തിനപ്പുറം വ്യക്തിജീവിതത്തിന്റെ സത്യമാണ് അവർക്കു പ്രധാനം. സ്വാതന്ത്ര്യ ലബ്ധിക്കുശേഷം എഴുതിത്തുടങ്ങിയ അവരിൽ പ്രതീക്ഷകളുടെ വൈയർത്ഥ്യവും, സാമൂഹിക ജീവിതത്തിന്റെയും മൂല്യങ്ങളുടെയും ശോചനീയമായ ഗതിയും മോഹഭംഗമുളവാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഒരു വ്യർത്ഥതാബോധത്തിന്റെ വ്യാകുലത അവരുടെ കഥകളിൽ പൊതുവേ വ്യാപിച്ചുകാണാം. കഥാസാഹിത്യത്തിലെ ഈ ആധുനികതയുടെ ആദ്യഘട്ടം ടി. പത്മനാഭന്റെയും എം.ടി.യുടെയും കഥകളിൽ തുടങ്ങുന്നു. മാധവിക്കുട്ടി, എൻ. പി. മുഹമ്മദ്, കെ. ടി. മുഹമ്മദ്, പി. എ. മുഹമ്മദ് കോയ, വെട്ടൂർ രാമൻ നായർ, [[കോവിലൻ]], [[നന്ദനാർ]], പാറപ്പുറത്ത്, വിനയൻ, രാജലക്ഷ്മി, ജി. എൻ. പണിക്കർ, ഇ. വാസു, പി. വത്സല, ഉണ്ണിക്കൃഷ്ണൻ പുതൂർ തുടങ്ങിയവർ ആധുനികതയുടെ ആദ്യഘട്ടത്തിലെ മറ്റു പ്രമുഖ കഥാകൃത്തുക്കളാണ്. സമൂഹത്തിൽ നിന്നും സ്വയം ഭ്രഷ്ടരായി അലയുക, വ്യക്തി അയാളിൽ നിന്നു തന്നെ ഒറ്റപ്പെട്ട് സ്വയം അപരിചിതനാവുക, യാതൊരുവിധ വ്യാമോഹങ്ങളും മോഹങ്ങളും ഇല്ലാതിരിക്കുക, മനുഷ്യജീവിതത്തിന് ആശ്വാസം പകരുന്ന മതം, ശാസ്ത്രം, ഹ്യൂമനിസം, രാഷ്ട്രീയം, സംസ്കാരം, മൂല്യകല്പന ഇവയിൽ വിശ്വാസമില്ലാതിരിക്കുക തുടങ്ങിയ പ്രത്യേകതകളുൾക്കൊള്ളുന്ന കഥാകാരസമൂഹമാണ് മലയാള ചെറുകഥയിലെ നാലാം തലമുറയായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്. സ്വന്തം ക്ഷതങ്ങളിൽ സുഖം കാണുക, പീഡിതമായ ചേതനയോടെ ജീവിക്കുന്നതിൽ മാത്രം നന്മയും സൗന്ദര്യവും കാണുക ഇതൊക്കെ ആധുനികതയുടെ രണ്ടാം ഘട്ടത്തിലുള്ള ഈ കഥാകാരന്മാരുടെ പൊതുസമീപനമാണ്. കാക്കനാടൻ, ഒ. വി. വിജയൻ, സക്കറിയ, എം. പി. നാരായണപിള്ള, മുകുന്ദൻ, സേതു തുടങ്ങിയ നാലാം തലമുറക്കാർ പത്മനാഭനും എം. ടി. യും കൊണ്ടുവന്നെത്തിച്ചിടത്തുനിന്ന് മലയാള ചെറുകഥയെ വീണ്ടും ആധുനികരിച്ചു ലോകസാഹിത്യത്തിന്റെ സമകാലിക നിലവാരത്തിലേയ്ക്ക് എത്തിച്ചു. രണ്ടാംഘട്ട ആധുനികതയുടെ വക്താക്കളായ കഥാകൃത്തുക്കൾ വൈയക്തികതയുടെ അതിപ്രസരം, സാമൂഹികലക്ഷ്യരാഹിത്യം, ദുർഗ്രഹത, അസ്തിത്വവിചാരംമുതലായ ചിന്താഗതികളിലുള്ള ആശയപരമായ വൈദേശികാടിമത്തം ഇങ്ങനെയുള്ള കാര്യങ്ങളിൽ ഒട്ടേറെ ആക്ഷേപങ്ങൾക്ക് വിധേയരായിട്ടുണ്ട്. ആധുനികാനന്തര തലമുറയിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട കഥാകൃത്തുക്കളാകട്ടെ കാലത്തിന്റെ ചാക്രികതയെ അനുസ്മരിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ലാളിത്യത്തിലേയ്ക്കുള്ള തിരിച്ചുപോക്കാണ് നടത്തുന്നത്. വർത്തമാനകാല യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾക്കെതിരെയുള്ള പ്രതിരോധമായി കഥ മാറുന്നകാഴ്ചയാണ് ഇന്ന് മലയാളത്തിലുള്ളത്. വ്യക്തിയുടെ ഒറ്റപ്പെട്ട പ്രതിരോധത്തിന്റെ ശക്തിയും ആത്മാർത്ഥതയും ഇത്തരം രചനകളുടെ മുഖമുദ്രയായി മാറുന്നു. ഭാഷ അതിന്റെ ഏറ്റവും ലളിതമായ രൂപത്തിൽ ഹൃദയത്തിൽ മുറിവേൽപ്പിക്കുന്ന കൂർത്ത ഐസുകട്ടയായി മാറുന്നു. മരവിപ്പിൽ നിന്നു മോചനം നെടുമ്പോഴേയ്ക്കും ചോരവാർന്ന് ആസ്വാദകൻ പരിക്ഷീണിതനാകുന്നു. തിരിച്ചറിവുകൾ അവനെ വിഹ്വലനാക്കുന്നു. ഈ തലമുറയിൽശ്രദ്ധേയരായ കഥാകൃത്തുക്കളാണ് [[സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ]], [[സന്തോഷ് ഏച്ചിക്കാനം]] [[ശിഹാബുദ്ദീൻ പൊയ്ത്തുംകടവ്]],പി കെ പാറക്കടവ് [[ഇ. സന്തോഷ് കുമാർ]], [[ടി.പി. വേണുഗോപാലൻ]], [[പി.വി. ഷാജികുമാർ]] ,[[സിതാര. എസ്.]], [[പ്രിയ എ.എസ്.]] തുടങ്ങിയവർ. == ആദ്യ കാല എഴുത്തുകാർ == {{Div col begin|}} * [[വേങ്ങയിൽ കുഞ്ഞിരാമൻ നായനാർ|കേസരി നായനാർ]] * [[മൂർക്കോത്ത് കുമാരൻ]] * [[തകഴി ശിവശങ്കരപ്പിള്ള]] * [[ബഷീർ]] * [[കേശവദേവ്]] * [[എം. മുകുന്ദൻ]] * [[കാക്കനാടൻ]] * [[ടി. പത്മനാഭൻ]] * [[എം.ടി. വാസുദേവൻ നായർ]] * [[മാധവിക്കുട്ടി]] * [[ശിഹാബുദ്ദീൻ പൊയ്ത്തുംകടവ്]] * [[സാറാ ജോസഫ്]] * [[അശോകൻ ചരുവിൽ]] * [[അക്ബർ കക്കട്ടിൽ]] * [[അഷ്ടമൂർത്തി]] * [സാറാ തോമസ്]] * [[ടി.പി. വേണുഗോപാലൻ]] * [[പി.വി. ഷാജികുമാർ]] * [[ഇ. സന്തോഷ് കുമാർ]] * [[കാരൂർ നീലകണ്ഠപ്പിള്ള]] * എം ആർ കെ സി * [[സക്കറിയ]] * [[കെ.പി. രാമനുണ്ണി]] * [[ആനന്ദ്]] * [[വി.ആർ. സുധീഷ്]] * സി ശ്രീകുമാർ * കെ.വി. അനൂപ് * പി.ജെ.ജെ ആന്റണി * [[ഉണ്ണി ആർ.]] * [[സന്തോഷ് എച്ചിക്കാനം]] * [[സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ]] * [[ഇന്ദുമേനോൻ]] * [[അബിൻ ജോസഫ്]] * [[വി.എം. ദേവദാസ്|ദേവദാസ് വി.എം]] * ഇ.കെ ഷീബ * ഷൈല സി ജോർജ്ജ് * [[അമൽ]] * കെ.വി മണികണ്ഠൻ * കെ.വി മോഹൻ കുമാർ * തോമസ് ജോസഫ് * അർഷദ് ബത്തേരി * നിധീഷ് ജി * വി. ദിലീപ് * [[ജോസ് പനച്ചിപ്പുറം]] * [[ബി. മുരളി]] * [[ഗ്രേസി]] * [[പി. വത്സല]] * [[എസ്. ഹരീഷ്]] * ജോസ് പാഴുക്കാരൻ * പി.മോഹന ചന്ദ്രൻ * [[സി എസ് ചന്ദ്രിക|സി.എസ് ചന്ദ്രിക]] * [[എസ്. സിതാര]] * സി. റഹിം * [[കെ. രേഖ]] * സലിം കുരിക്കളകത്ത് * ഷാഹുൽ വളപ്പട്ടണം * റഹിം മുഖത്തല * രാജീവ് പി ഇടവ * ഡോ. എം. ഷാജഹാൻ * [[ഫാസിൽ]] * കെ.എ ബീന *സുകുമാരൻ പെരിയച്ചൂർ * [[ഷാഹിന ഇ.കെ]] * കെ. എസ്. രതീഷ് * ലാസർ ഷൈൻ *അജിജേഷ് പച്ചാട്ട് * വിജോഷ് സെബാസ്റ്റ്യൻ * മിനി പി.സി. * [[എം ഫൈസൽ]]{{Div col end}} == അവലംബം == <ref>{{cite book |author= |title= വിശ്വസാഹിത്യ വിജ്ഞാനകോശം |publisher=State Institute of Encyclopaedic Publications | |year=2005 | }}</ref> <references/> {{Lit-stub}} [[വർഗ്ഗം:സാഹിത്യം]] [[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥ]] 075qn7t0thj6xn2kx7occ68nnmdw5vv 0 21956 4617046 4606905 2026-05-03T19:23:10Z ~2026-26917-63 217239 Year of death was not mentioned, I added 2023 as her year of death 4617046 wikitext text/x-wiki {{Infobox Writer | name = സാറാ ജോസഫ് | image = Sara joseph in 2017.jpg<!--Sara Joseph - Malayalam Writer and Activist.jpg--> | imagesize = | caption = സാറാ ജോസഫ് | pseudonym = | birth_date = {{birth date and age|1946|02|10}} | birth_place = [[കുരിയച്ചിറ]], [[തൃശൂർ ജില്ല]] | death_date = | death_place = | occupation = നോവലിസ്റ്റ്, ചെറുകഥാകൃത്ത് | nationality = {{IND}} | period = | genre = [[നോവൽ]], [[ചെറുകഥ]] | subject = | movement = പെണ്ണെഴുത്ത് | politics = ആം ആദ്മി പാർട്ടി | debutworks = | influences = | influenced = | signature = | website = | footnotes = | notableworks =ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ,<br/>പുതുരാമായണം, ഒടുവിലത്തെ സൂര്യകാന്തി }} [[മലയാളം|മലയാള]] സാഹിത്യത്തിലെ ഒരു പ്രമുഖ [[നോവൽ|നോവലിസ്റ്റും]],[[ചെറുകഥ|ചെറുകഥാകൃത്തും]] അറിയപ്പെടുന്ന എഴുത്തുകാരിയുമാണ് '''സാറാ ജോസഫ്'''(1946-2023). കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രധാന സംഘാടകയും പ്രവർത്തകയുമായ സാറാ ജോസഫിന്റെ രചനകളിൽ ആട്ടിയകറ്റപ്പെട്ടവരും സമത്വവും സ്വാതന്ത്ര്യവും നഷ്ടപ്പെട്ടവരുമായ കീഴ്‌ജാതിക്കാരോടും സ്ത്രീകളോടും ഉള്ള കാരുണ്യവും അതിന് കാരണക്കാരായ അധീശശക്തികളോടുള്ള ചെറുത്തുനിൽപ്പും ദർശിക്കുവാൻ സാധിക്കും. അൻപത്തിഒന്നാമത് ഓടക്കുഴൽ പുരസ്‌ക്കാരം സാറാജോസഫിനായിരുന്നു<ref>https://www.madhyamam.com/culture/literature/odakuzhal-award-to-sarah-joseph-903367</ref> == ജീവിതരേഖ == [[1946]] ഫെബ്രുവരി 10-ന് [[തൃശൂർ ജില്ല|തൃശൂർ ജില്ലയിലെ]] കുരിയച്ചിറയിൽ ലൂയിസിന്റെയും കൊച്ചുമറിയത്തിന്റെയും മകളായി ജനിച്ചു. സ്കൂൾ അദ്ധ്യാപികയായി ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ച സാറാ ജോസഫ്, മലയാളത്തിൽ ബി.എയും എം.എയും പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം കൊളീജിയറ്റ് സർവീസിൽ പ്രവേശിച്ചു. പട്ടാമ്പി സംസ്കൃത കോളജിൽ മലയാളം പ്രഫസറായിരുന്നു. കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അംഗമായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ മുൻനിരയിൽ സ്ഥാനമുറപ്പിച്ച സാറാ ജോസഫ്, സ്ത്രീകൾക്കായുള്ള 'മാനുഷി' എന്ന സംഘടനയുടെ സ്ഥാപകയാണ്. മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാരിൽ പ്രഥമഗണനീയരാണ് മാധവിക്കുട്ടിയും സാറാ ജോസഫും. ഭർത്താവ് ജോസഫ് നിര്യാതനായി. ഗീത, വിനയൻ, [[സംഗീത ശ്രീനിവാസൻ|സംഗീത]] എന്നിവരാണ് മക്കൾ. ഇപ്പോൾ തൃശൂർ ജില്ലയിലെ മുളങ്കുന്നത്തുകാവിൽ താമസിക്കുന്നു. == രാഷ്ട്രീയം == 2014-ൽ [[ആം ആദ്മി പാർട്ടി]] അംഗമായി. 2014 ലെ ലോകസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[തൃശ്ശൂർ ലോക്സഭാമണ്ഡലം|തൃശ്ശൂർ മണ്ഡലത്തിൽ]] നിന്ന് ആം ആദ്മി പാർട്ടിയുടെ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മൽസരിച്ചു. ==കൃതികൾ== {{div col begin|2}} === ചെറുകഥകൾ === *മനസ്സിലെ തീ മാത്രം(1973)<ref name="മാധ്യമം"/> *കാടിന്റെ സംഗീതം(1975)<ref name="മാധ്യമം"/> *നന്മതിന്മകളുടെ വൃക്ഷം *പാപത്തറ<ref name="മാധ്യമം"/> *ഒടുവിലത്തെ സൂര്യകാന്തി *നിലാവ് അറിയുന്നു *കാടിതു കണ്ടായോ കാന്താ *പുതുരാമായണം === നോവൽ === *[[ആലാഹയുടെ പെണ്മക്കൾ]]<ref name="മാധ്യമം">{{cite news|title = കവർസ്റ്റോറി|url = http://www.madhyamam.com/weekly/780|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 710|date = 2011 ഒക്ടോബർ 03|accessdate = 2013 മാർച്ച് 25|language = [[മലയാളം]]}}</ref> *മാറ്റാത്തി<ref name="മാധ്യമം"/> *ഒതപ്പ്<ref name="മാധ്യമം"/> *ഊരുകാവൽ<ref name="മാധ്യമം"/> *ആതി<ref name="മാധ്യമം"/><ref>{{cite news|title = വായന|url = http://www.madhyamam.com/weekly/1356|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 745|date = 2012 ജൂൺ 06|accessdate = 2013 മെയ് 07|language = [[മലയാളം]]}}</ref> *ആളോഹരി ആനന്ദം *ബുധിനി *എസ്തേർ === പ്രബന്ധങ്ങൾ === *ഭഗവദ്ഗീതയുടെ അടുക്കളയിൽ *അടുക്കള തിരിച്ചുപിടിക്കുക {{div col end}} == പുരസ്കാരങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:CJ smaraka prasamgam-2009.jpg|thumb|200px|right|സാറാ ജോസഫ് 2009-ലെ സി ജെ സ്മാരക പ്രസംഗം നടത്തുന്നു. വലത്തുനിന്നു് മൂന്നാമതിരിയ്ക്കുന്നതു് [[എം.കെ. സാനു|പ്രഫ. എം കെ സാനു]] ]] *[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2001,''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2003, ''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *വയലാർ അവാർഡ് (2004, ''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *ചെറുകാട് അവാർഡ് (''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *ഒ.ചന്തുമേനോൻ അവാർഡ് (''മറ്റാത്തി'') *[[മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം|മുട്ടത്തു വർക്കി അവാർഡ്]] - (2011, ''പാപത്തറ''<ref>{{cite news|url=http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=785&cat_id=520|title=മുട്ടത്തുവർക്കി പുരസ്‌കാരം സാറാജോസഫിന്|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=28 April 2011|archive-date=2011-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20110502020728/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=785&cat_id=520|url-status=dead}}</ref>) *അരങ്ങ് അവാർഡ്(അബുദാബി) *ഒ.വി.വിജയൻ സാഹിത്യ പുരസ്കാരം (2011) *കഥ അവാർഡ്(ന്യൂഡൽഹി) *പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം (2012) - <ref>{{cite news|title=പത്മപ്രഭാ പുരസ്‌കാരം സാറാ ജോസഫിന്‌|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313545|accessdate=31 ഒക്ടോബർ 2012|newspaper=മാതൃഭൂമി|date=31 ഒക്ടോബർ 2012|archive-date=2012-10-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20121031121148/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313545|url-status=dead}}</ref> * ഓടക്കുഴൽ അവാർഡ് 2021-ബുധിനി<ref>https://www.madhyamam.com/culture/literature/odakuzhal-award-to-sarah-joseph-903367</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> പ്രമാണം:Sara Joseph.JPG|സാറാ ജോസഫ് പ്രമാണം:Sara-Joseph-Novelist-Kerala.JPG|സാറാ ജോസഫ് പ്രമാണം:Sarajoseph.jpg|കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ (2017 ഫെബ്രുവരി 5) File:Sara joseph in calicut 2017.jpg|സാറാജോസഫ് File:Vr sudheesh mm baheer ashamenon.jpg|എം.എംബഷീർ, വി.ആർ സുധീഷ്, ആഷാമേനോൻ, സാറാജോസഫ്, അംബികാസുതൻ മാങ്ങാട് എന്നിവർ കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ പരിസ്ഥിതിയും കഥാഭാവനയും എന്ന വിഷയത്തിൽ ചർച്ചനടത്തുന്നു. </gallery> {{commonscat|Sarah Joseph}} ==അവലംബം== {{reflist|2}} ==പുറം കണ്ണികൾ== {{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}} [[വർഗ്ഗം:1946-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 10-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം ലോകസഭാതിരഞ്ഞെടുപ്പ് സ്ഥാനാർത്ഥികൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാർ‎]] [[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ചെറുകാട് അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം തിരികെ നൽകിയവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരജേതാക്കൾ]] {{India-writer-stub}} 18puuhpjjdxjps1qz1r4rzckp3tbjdn 4617163 4617046 2026-05-04T10:12:21Z Sreehari lijinas 209493 4617163 wikitext text/x-wiki {{Infobox Writer | name = സാറാ ജോസഫ് | image = Sara joseph in 2017.jpg<!--Sara Joseph - Malayalam Writer and Activist.jpg--> | imagesize = | caption = സാറാ ജോസഫ് | pseudonym = | birth_date = {{birth date and age|1946|02|10}} | birth_place = [[കുരിയച്ചിറ]], [[തൃശൂർ ജില്ല]] | death_date = | death_place = | occupation = നോവലിസ്റ്റ്, ചെറുകഥാകൃത്ത് | nationality = {{IND}} | period = | genre = [[നോവൽ]], [[ചെറുകഥ]] | subject = | movement = പെണ്ണെഴുത്ത് | politics = ആം ആദ്മി പാർട്ടി | debutworks = | influences = | influenced = | signature = | website = | footnotes = | notableworks =ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ,<br/>പുതുരാമായണം, ഒടുവിലത്തെ സൂര്യകാന്തി }} [[മലയാളം|മലയാള]] സാഹിത്യത്തിലെ ഒരു പ്രമുഖ [[നോവൽ|നോവലിസ്റ്റും]],[[ചെറുകഥ|ചെറുകഥാകൃത്തും]] അറിയപ്പെടുന്ന എഴുത്തുകാരിയുമാണ് '''സാറാ ജോസഫ്'''(1946-2023). കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രധാന സംഘാടകയും പ്രവർത്തകയുമായ സാറാ ജോസഫിന്റെ രചനകളിൽ ആട്ടിയകറ്റപ്പെട്ടവരും സമത്വവും സ്വാതന്ത്ര്യവും നഷ്ടപ്പെട്ടവരുമായ കീഴ്‌ജാതിക്കാരോടും സ്ത്രീകളോടും ഉള്ള കാരുണ്യവും അതിന് കാരണക്കാരായ അധീശശക്തികളോടുള്ള ചെറുത്തുനിൽപ്പും ദർശിക്കുവാൻ സാധിക്കും. അൻപത്തിഒന്നാമത് ഓടക്കുഴൽ പുരസ്‌ക്കാരം സാറാജോസഫിനായിരുന്നു<ref>https://www.madhyamam.com/culture/literature/odakuzhal-award-to-sarah-joseph-903367</ref> == ജീവിതരേഖ == [[1946]] ഫെബ്രുവരി 10-ന് [[തൃശൂർ ജില്ല|തൃശൂർ ജില്ലയിലെ]] കുരിയച്ചിറയിൽ ലൂയിസിന്റെയും കൊച്ചുമറിയത്തിന്റെയും മകളായി ജനിച്ചു. സ്കൂൾ അദ്ധ്യാപികയായി ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ച സാറാ ജോസഫ്, മലയാളത്തിൽ ബി.എയും എം.എയും പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം കൊളീജിയറ്റ് സർവീസിൽ പ്രവേശിച്ചു. പട്ടാമ്പി സംസ്കൃത കോളജിൽ മലയാളം പ്രഫസറായിരുന്നു. കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അംഗമായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ മുൻനിരയിൽ സ്ഥാനമുറപ്പിച്ച സാറാ ജോസഫ്, സ്ത്രീകൾക്കായുള്ള 'മാനുഷി' എന്ന സംഘടനയുടെ സ്ഥാപകയാണ്. മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാരിൽ പ്രഥമഗണനീയരാണ് മാധവിക്കുട്ടിയും സാറാ ജോസഫും. ഭർത്താവ് ജോസഫ് നിര്യാതനായി. ഗീത, വിനയൻ, [[സംഗീത ശ്രീനിവാസൻ|സംഗീത]] എന്നിവരാണ് മക്കൾ. ഇപ്പോൾ തൃശൂർ ജില്ലയിലെ മുളങ്കുന്നത്തുകാവിൽ താമസിക്കുന്നു. == രാഷ്ട്രീയം == 2014-ൽ [[ആം ആദ്മി പാർട്ടി]] അംഗമായി. 2014 ലെ ലോകസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[തൃശ്ശൂർ ലോക്സഭാമണ്ഡലം|തൃശ്ശൂർ മണ്ഡലത്തിൽ]] നിന്ന് ആം ആദ്മി പാർട്ടിയുടെ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മൽസരിച്ചു. ==കൃതികൾ== {{div col begin|2}} === ചെറുകഥകൾ === *മനസ്സിലെ തീ മാത്രം(1973)<ref name="മാധ്യമം"/> *കാടിന്റെ സംഗീതം(1975)<ref name="മാധ്യമം"/> *നന്മതിന്മകളുടെ വൃക്ഷം *പാപത്തറ<ref name="മാധ്യമം"/> *ഒടുവിലത്തെ സൂര്യകാന്തി *നിലാവ് അറിയുന്നു *കാടിതു കണ്ടായോ കാന്താ *പുതുരാമായണം === നോവൽ === *[[ആലാഹയുടെ പെണ്മക്കൾ]]<ref name="മാധ്യമം">{{cite news|title = കവർസ്റ്റോറി|url = http://www.madhyamam.com/weekly/780|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 710|date = 2011 ഒക്ടോബർ 03|accessdate = 2013 മാർച്ച് 25|language = [[മലയാളം]]}}</ref> *മാറ്റാത്തി<ref name="മാധ്യമം"/> *ഒതപ്പ്<ref name="മാധ്യമം"/> *ഊരുകാവൽ<ref name="മാധ്യമം"/> *ആതി<ref name="മാധ്യമം"/><ref>{{cite news|title = വായന|url = http://www.madhyamam.com/weekly/1356|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 745|date = 2012 ജൂൺ 06|accessdate = 2013 മെയ് 07|language = [[മലയാളം]]}}</ref> *ആളോഹരി ആനന്ദം *ബുധിനി *എസ്തേർ === പ്രബന്ധങ്ങൾ === *ഭഗവദ്ഗീതയുടെ അടുക്കളയിൽ *അടുക്കള തിരിച്ചുപിടിക്കുക {{div col end}} == പുരസ്കാരങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:CJ smaraka prasamgam-2009.jpg|thumb|200px|right|സാറാ ജോസഫ് 2009-ലെ സി ജെ സ്മാരക പ്രസംഗം നടത്തുന്നു. വലത്തുനിന്നു് മൂന്നാമതിരിയ്ക്കുന്നതു് [[എം.കെ. സാനു|പ്രഫ. എം കെ സാനു]] ]] *[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2001,''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2003, ''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *വയലാർ അവാർഡ് (2004, ''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *ചെറുകാട് അവാർഡ് (''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *ഒ.ചന്തുമേനോൻ അവാർഡ് (''മറ്റാത്തി'') *[[മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം|മുട്ടത്തു വർക്കി അവാർഡ്]] - (2011, ''പാപത്തറ''<ref>{{cite news|url=http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=785&cat_id=520|title=മുട്ടത്തുവർക്കി പുരസ്‌കാരം സാറാജോസഫിന്|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=28 April 2011|archive-date=2011-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20110502020728/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=785&cat_id=520|url-status=dead}}</ref>) *അരങ്ങ് അവാർഡ്(അബുദാബി) *ഒ.വി.വിജയൻ സാഹിത്യ പുരസ്കാരം (2011) *കഥ അവാർഡ്(ന്യൂഡൽഹി) *പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം (2012) - <ref>{{cite news|title=പത്മപ്രഭാ പുരസ്‌കാരം സാറാ ജോസഫിന്‌|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313545|accessdate=31 ഒക്ടോബർ 2012|newspaper=മാതൃഭൂമി|date=31 ഒക്ടോബർ 2012|archive-date=2012-10-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20121031121148/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313545|url-status=dead}}</ref> * ഓടക്കുഴൽ അവാർഡ് 2021-[[ബുധിനി]]<ref>https://www.madhyamam.com/culture/literature/odakuzhal-award-to-sarah-joseph-903367</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> പ്രമാണം:Sara Joseph.JPG|സാറാ ജോസഫ് പ്രമാണം:Sara-Joseph-Novelist-Kerala.JPG|സാറാ ജോസഫ് പ്രമാണം:Sarajoseph.jpg|കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ (2017 ഫെബ്രുവരി 5) File:Sara joseph in calicut 2017.jpg|സാറാജോസഫ് File:Vr sudheesh mm baheer ashamenon.jpg|എം.എംബഷീർ, വി.ആർ സുധീഷ്, ആഷാമേനോൻ, സാറാജോസഫ്, അംബികാസുതൻ മാങ്ങാട് എന്നിവർ കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ പരിസ്ഥിതിയും കഥാഭാവനയും എന്ന വിഷയത്തിൽ ചർച്ചനടത്തുന്നു. </gallery> {{commonscat|Sarah Joseph}} ==അവലംബം== {{reflist|2}} ==പുറം കണ്ണികൾ== {{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}} [[വർഗ്ഗം:1946-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 10-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം ലോകസഭാതിരഞ്ഞെടുപ്പ് സ്ഥാനാർത്ഥികൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാർ‎]] [[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ചെറുകാട് അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം തിരികെ നൽകിയവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരജേതാക്കൾ]] {{India-writer-stub}} 011nrstmrzpnd7uq72tkszvt7mxfh2f 4617164 4617163 2026-05-04T10:13:49Z Sreehari lijinas 209493 4617164 wikitext text/x-wiki {{Infobox Writer | name = സാറാ ജോസഫ് | image = Sara joseph in 2017.jpg<!--Sara Joseph - Malayalam Writer and Activist.jpg--> | imagesize = | caption = സാറാ ജോസഫ് | pseudonym = | birth_date = {{birth date and age|1946|02|10}} | birth_place = [[കുരിയച്ചിറ]], [[തൃശൂർ ജില്ല]] | death_date = | death_place = | occupation = നോവലിസ്റ്റ്, ചെറുകഥാകൃത്ത് | nationality = {{IND}} | period = | genre = [[നോവൽ]], [[ചെറുകഥ]] | subject = | movement = പെണ്ണെഴുത്ത് | politics = ആം ആദ്മി പാർട്ടി | debutworks = | influences = | influenced = | signature = | website = | footnotes = | notableworks =ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ,<br/>പുതുരാമായണം, ഒടുവിലത്തെ സൂര്യകാന്തി }} [[മലയാളം|മലയാള]] സാഹിത്യത്തിലെ ഒരു പ്രമുഖ [[നോവൽ|നോവലിസ്റ്റും]],[[ചെറുകഥ|ചെറുകഥാകൃത്തും]] അറിയപ്പെടുന്ന എഴുത്തുകാരിയുമാണ് '''സാറാ ജോസഫ്'''(1946-2023). കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രധാന സംഘാടകയും പ്രവർത്തകയുമായ സാറാ ജോസഫിന്റെ രചനകളിൽ ആട്ടിയകറ്റപ്പെട്ടവരും സമത്വവും സ്വാതന്ത്ര്യവും നഷ്ടപ്പെട്ടവരുമായ കീഴ്‌ജാതിക്കാരോടും സ്ത്രീകളോടും ഉള്ള കാരുണ്യവും അതിന് കാരണക്കാരായ അധീശശക്തികളോടുള്ള ചെറുത്തുനിൽപ്പും ദർശിക്കുവാൻ സാധിക്കും. അൻപത്തിഒന്നാമത് ഓടക്കുഴൽ പുരസ്‌ക്കാരം സാറാജോസഫിനായിരുന്നു<ref>https://www.madhyamam.com/culture/literature/odakuzhal-award-to-sarah-joseph-903367</ref> == ജീവിതരേഖ == [[1946]] ഫെബ്രുവരി 10-ന് [[തൃശൂർ ജില്ല|തൃശൂർ ജില്ലയിലെ]] കുരിയച്ചിറയിൽ ലൂയിസിന്റെയും കൊച്ചുമറിയത്തിന്റെയും മകളായി ജനിച്ചു. സ്കൂൾ അദ്ധ്യാപികയായി ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ച സാറാ ജോസഫ്, മലയാളത്തിൽ ബി.എയും എം.എയും പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം കൊളീജിയറ്റ് സർവീസിൽ പ്രവേശിച്ചു. പട്ടാമ്പി സംസ്കൃത കോളജിൽ മലയാളം പ്രഫസറായിരുന്നു. കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അംഗമായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ മുൻനിരയിൽ സ്ഥാനമുറപ്പിച്ച സാറാ ജോസഫ്, സ്ത്രീകൾക്കായുള്ള 'മാനുഷി' എന്ന സംഘടനയുടെ സ്ഥാപകയാണ്. മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാരിൽ പ്രഥമഗണനീയരാണ് മാധവിക്കുട്ടിയും സാറാ ജോസഫും. ഭർത്താവ് ജോസഫ് നിര്യാതനായി. ഗീത, വിനയൻ, [[സംഗീത ശ്രീനിവാസൻ|സംഗീത]] എന്നിവരാണ് മക്കൾ. ഇപ്പോൾ തൃശൂർ ജില്ലയിലെ മുളങ്കുന്നത്തുകാവിൽ താമസിക്കുന്നു. == രാഷ്ട്രീയം == 2014-ൽ [[ആം ആദ്മി പാർട്ടി]] അംഗമായി. 2014 ലെ ലോകസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[തൃശ്ശൂർ ലോക്സഭാമണ്ഡലം|തൃശ്ശൂർ മണ്ഡലത്തിൽ]] നിന്ന് ആം ആദ്മി പാർട്ടിയുടെ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മൽസരിച്ചു. ==കൃതികൾ== {{div col begin|2}} === ചെറുകഥകൾ === *മനസ്സിലെ തീ മാത്രം(1973)<ref name="മാധ്യമം"/> *കാടിന്റെ സംഗീതം(1975)<ref name="മാധ്യമം"/> *നന്മതിന്മകളുടെ വൃക്ഷം *പാപത്തറ<ref name="മാധ്യമം"/> *ഒടുവിലത്തെ സൂര്യകാന്തി *നിലാവ് അറിയുന്നു *കാടിതു കണ്ടായോ കാന്താ *പുതുരാമായണം === നോവൽ === *[[ആലാഹയുടെ പെണ്മക്കൾ]]<ref name="മാധ്യമം">{{cite news|title = കവർസ്റ്റോറി|url = http://www.madhyamam.com/weekly/780|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 710|date = 2011 ഒക്ടോബർ 03|accessdate = 2013 മാർച്ച് 25|language = [[മലയാളം]]}}</ref> *മാറ്റാത്തി<ref name="മാധ്യമം"/> *ഒതപ്പ്<ref name="മാധ്യമം"/> *ഊരുകാവൽ<ref name="മാധ്യമം"/> *ആതി<ref name="മാധ്യമം"/><ref>{{cite news|title = വായന|url = http://www.madhyamam.com/weekly/1356|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 745|date = 2012 ജൂൺ 06|accessdate = 2013 മെയ് 07|language = [[മലയാളം]]}}</ref> *ആളോഹരി ആനന്ദം *ബുധിനി *എസ്തേർ === പ്രബന്ധങ്ങൾ === *ഭഗവദ്ഗീതയുടെ അടുക്കളയിൽ *അടുക്കള തിരിച്ചുപിടിക്കുക {{div col end}} == പുരസ്കാരങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:CJ smaraka prasamgam-2009.jpg|thumb|200px|right|സാറാ ജോസഫ് 2009-ലെ സി ജെ സ്മാരക പ്രസംഗം നടത്തുന്നു. വലത്തുനിന്നു് മൂന്നാമതിരിയ്ക്കുന്നതു് [[എം.കെ. സാനു|പ്രഫ. എം കെ സാനു]] ]] *[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2001,''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2003, ''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *വയലാർ അവാർഡ് (2004, ''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *ചെറുകാട് അവാർഡ് (''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *ഒ.ചന്തുമേനോൻ അവാർഡ് (''[[മാറ്റാത്തി|മറ്റാത്തി]]'') *[[മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം|മുട്ടത്തു വർക്കി അവാർഡ്]] - (2011, ''പാപത്തറ''<ref>{{cite news|url=http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=785&cat_id=520|title=മുട്ടത്തുവർക്കി പുരസ്‌കാരം സാറാജോസഫിന്|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=28 April 2011|archive-date=2011-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20110502020728/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=785&cat_id=520|url-status=dead}}</ref>) *അരങ്ങ് അവാർഡ്(അബുദാബി) *ഒ.വി.വിജയൻ സാഹിത്യ പുരസ്കാരം (2011) *കഥ അവാർഡ്(ന്യൂഡൽഹി) *പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം (2012) - <ref>{{cite news|title=പത്മപ്രഭാ പുരസ്‌കാരം സാറാ ജോസഫിന്‌|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313545|accessdate=31 ഒക്ടോബർ 2012|newspaper=മാതൃഭൂമി|date=31 ഒക്ടോബർ 2012|archive-date=2012-10-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20121031121148/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313545|url-status=dead}}</ref> * ഓടക്കുഴൽ അവാർഡ് 2021-[[ബുധിനി]]<ref>https://www.madhyamam.com/culture/literature/odakuzhal-award-to-sarah-joseph-903367</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> പ്രമാണം:Sara Joseph.JPG|സാറാ ജോസഫ് പ്രമാണം:Sara-Joseph-Novelist-Kerala.JPG|സാറാ ജോസഫ് പ്രമാണം:Sarajoseph.jpg|കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ (2017 ഫെബ്രുവരി 5) File:Sara joseph in calicut 2017.jpg|സാറാജോസഫ് File:Vr sudheesh mm baheer ashamenon.jpg|എം.എംബഷീർ, വി.ആർ സുധീഷ്, ആഷാമേനോൻ, സാറാജോസഫ്, അംബികാസുതൻ മാങ്ങാട് എന്നിവർ കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ പരിസ്ഥിതിയും കഥാഭാവനയും എന്ന വിഷയത്തിൽ ചർച്ചനടത്തുന്നു. </gallery> {{commonscat|Sarah Joseph}} ==അവലംബം== {{reflist|2}} ==പുറം കണ്ണികൾ== {{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}} [[വർഗ്ഗം:1946-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 10-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം ലോകസഭാതിരഞ്ഞെടുപ്പ് സ്ഥാനാർത്ഥികൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാർ‎]] [[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ചെറുകാട് അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം തിരികെ നൽകിയവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരജേതാക്കൾ]] {{India-writer-stub}} t5fp1w3g8llqowcf6i0ys9vpxpt802q 4617165 4617164 2026-05-04T10:14:08Z Sreehari lijinas 209493 4617165 wikitext text/x-wiki {{Infobox Writer | name = സാറാ ജോസഫ് | image = Sara joseph in 2017.jpg<!--Sara Joseph - Malayalam Writer and Activist.jpg--> | imagesize = | caption = സാറാ ജോസഫ് | pseudonym = | birth_date = {{birth date and age|1946|02|10}} | birth_place = [[കുരിയച്ചിറ]], [[തൃശൂർ ജില്ല]] | death_date = | death_place = | occupation = നോവലിസ്റ്റ്, ചെറുകഥാകൃത്ത് | nationality = {{IND}} | period = | genre = [[നോവൽ]], [[ചെറുകഥ]] | subject = | movement = പെണ്ണെഴുത്ത് | politics = ആം ആദ്മി പാർട്ടി | debutworks = | influences = | influenced = | signature = | website = | footnotes = | notableworks =ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ,<br/>പുതുരാമായണം, ഒടുവിലത്തെ സൂര്യകാന്തി }} [[മലയാളം|മലയാള]] സാഹിത്യത്തിലെ ഒരു പ്രമുഖ [[നോവൽ|നോവലിസ്റ്റും]],[[ചെറുകഥ|ചെറുകഥാകൃത്തും]] അറിയപ്പെടുന്ന എഴുത്തുകാരിയുമാണ് '''സാറാ ജോസഫ്'''(1946-2023). കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രധാന സംഘാടകയും പ്രവർത്തകയുമായ സാറാ ജോസഫിന്റെ രചനകളിൽ ആട്ടിയകറ്റപ്പെട്ടവരും സമത്വവും സ്വാതന്ത്ര്യവും നഷ്ടപ്പെട്ടവരുമായ കീഴ്‌ജാതിക്കാരോടും സ്ത്രീകളോടും ഉള്ള കാരുണ്യവും അതിന് കാരണക്കാരായ അധീശശക്തികളോടുള്ള ചെറുത്തുനിൽപ്പും ദർശിക്കുവാൻ സാധിക്കും. അൻപത്തിഒന്നാമത് ഓടക്കുഴൽ പുരസ്‌ക്കാരം സാറാജോസഫിനായിരുന്നു<ref>https://www.madhyamam.com/culture/literature/odakuzhal-award-to-sarah-joseph-903367</ref> == ജീവിതരേഖ == [[1946]] ഫെബ്രുവരി 10-ന് [[തൃശൂർ ജില്ല|തൃശൂർ ജില്ലയിലെ]] കുരിയച്ചിറയിൽ ലൂയിസിന്റെയും കൊച്ചുമറിയത്തിന്റെയും മകളായി ജനിച്ചു. സ്കൂൾ അദ്ധ്യാപികയായി ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ച സാറാ ജോസഫ്, മലയാളത്തിൽ ബി.എയും എം.എയും പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം കൊളീജിയറ്റ് സർവീസിൽ പ്രവേശിച്ചു. പട്ടാമ്പി സംസ്കൃത കോളജിൽ മലയാളം പ്രഫസറായിരുന്നു. കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അംഗമായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ മുൻനിരയിൽ സ്ഥാനമുറപ്പിച്ച സാറാ ജോസഫ്, സ്ത്രീകൾക്കായുള്ള 'മാനുഷി' എന്ന സംഘടനയുടെ സ്ഥാപകയാണ്. മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാരിൽ പ്രഥമഗണനീയരാണ് മാധവിക്കുട്ടിയും സാറാ ജോസഫും. ഭർത്താവ് ജോസഫ് നിര്യാതനായി. ഗീത, വിനയൻ, [[സംഗീത ശ്രീനിവാസൻ|സംഗീത]] എന്നിവരാണ് മക്കൾ. ഇപ്പോൾ തൃശൂർ ജില്ലയിലെ മുളങ്കുന്നത്തുകാവിൽ താമസിക്കുന്നു. == രാഷ്ട്രീയം == 2014-ൽ [[ആം ആദ്മി പാർട്ടി]] അംഗമായി. 2014 ലെ ലോകസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[തൃശ്ശൂർ ലോക്സഭാമണ്ഡലം|തൃശ്ശൂർ മണ്ഡലത്തിൽ]] നിന്ന് ആം ആദ്മി പാർട്ടിയുടെ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മൽസരിച്ചു. ==കൃതികൾ== {{div col begin|2}} === ചെറുകഥകൾ === *മനസ്സിലെ തീ മാത്രം(1973)<ref name="മാധ്യമം"/> *കാടിന്റെ സംഗീതം(1975)<ref name="മാധ്യമം"/> *നന്മതിന്മകളുടെ വൃക്ഷം *പാപത്തറ<ref name="മാധ്യമം"/> *ഒടുവിലത്തെ സൂര്യകാന്തി *നിലാവ് അറിയുന്നു *കാടിതു കണ്ടായോ കാന്താ *പുതുരാമായണം === നോവൽ === *[[ആലാഹയുടെ പെണ്മക്കൾ]]<ref name="മാധ്യമം">{{cite news|title = കവർസ്റ്റോറി|url = http://www.madhyamam.com/weekly/780|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 710|date = 2011 ഒക്ടോബർ 03|accessdate = 2013 മാർച്ച് 25|language = [[മലയാളം]]}}</ref> *മാറ്റാത്തി<ref name="മാധ്യമം"/> *ഒതപ്പ്<ref name="മാധ്യമം"/> *ഊരുകാവൽ<ref name="മാധ്യമം"/> *ആതി<ref name="മാധ്യമം"/><ref>{{cite news|title = വായന|url = http://www.madhyamam.com/weekly/1356|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 745|date = 2012 ജൂൺ 06|accessdate = 2013 മെയ് 07|language = [[മലയാളം]]}}</ref> *ആളോഹരി ആനന്ദം *ബുധിനി *എസ്തേർ === പ്രബന്ധങ്ങൾ === *ഭഗവദ്ഗീതയുടെ അടുക്കളയിൽ *അടുക്കള തിരിച്ചുപിടിക്കുക {{div col end}} == പുരസ്കാരങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:CJ smaraka prasamgam-2009.jpg|thumb|200px|right|സാറാ ജോസഫ് 2009-ലെ സി ജെ സ്മാരക പ്രസംഗം നടത്തുന്നു. വലത്തുനിന്നു് മൂന്നാമതിരിയ്ക്കുന്നതു് [[എം.കെ. സാനു|പ്രഫ. എം കെ സാനു]] ]] *[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2001,''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2003, ''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *വയലാർ അവാർഡ് (2004, ''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *ചെറുകാട് അവാർഡ് (''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'') *ഒ.ചന്തുമേനോൻ അവാർഡ് (''[[മാറ്റാത്തി|മറ്റാത്തി]]'') *[[മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം|മുട്ടത്തു വർക്കി അവാർഡ്]] - (2011, ''[[പാപത്തറ]]''<ref>{{cite news|url=http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=785&cat_id=520|title=മുട്ടത്തുവർക്കി പുരസ്‌കാരം സാറാജോസഫിന്|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=28 April 2011|archive-date=2011-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20110502020728/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=785&cat_id=520|url-status=dead}}</ref>) *അരങ്ങ് അവാർഡ്(അബുദാബി) *ഒ.വി.വിജയൻ സാഹിത്യ പുരസ്കാരം (2011) *കഥ അവാർഡ്(ന്യൂഡൽഹി) *പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം (2012) - <ref>{{cite news|title=പത്മപ്രഭാ പുരസ്‌കാരം സാറാ ജോസഫിന്‌|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313545|accessdate=31 ഒക്ടോബർ 2012|newspaper=മാതൃഭൂമി|date=31 ഒക്ടോബർ 2012|archive-date=2012-10-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20121031121148/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313545|url-status=dead}}</ref> * ഓടക്കുഴൽ അവാർഡ് 2021-[[ബുധിനി]]<ref>https://www.madhyamam.com/culture/literature/odakuzhal-award-to-sarah-joseph-903367</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> പ്രമാണം:Sara Joseph.JPG|സാറാ ജോസഫ് പ്രമാണം:Sara-Joseph-Novelist-Kerala.JPG|സാറാ ജോസഫ് പ്രമാണം:Sarajoseph.jpg|കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ (2017 ഫെബ്രുവരി 5) File:Sara joseph in calicut 2017.jpg|സാറാജോസഫ് File:Vr sudheesh mm baheer ashamenon.jpg|എം.എംബഷീർ, വി.ആർ സുധീഷ്, ആഷാമേനോൻ, സാറാജോസഫ്, അംബികാസുതൻ മാങ്ങാട് എന്നിവർ കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ പരിസ്ഥിതിയും കഥാഭാവനയും എന്ന വിഷയത്തിൽ ചർച്ചനടത്തുന്നു. </gallery> {{commonscat|Sarah Joseph}} ==അവലംബം== {{reflist|2}} ==പുറം കണ്ണികൾ== {{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}} [[വർഗ്ഗം:1946-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 10-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം ലോകസഭാതിരഞ്ഞെടുപ്പ് സ്ഥാനാർത്ഥികൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാർ‎]] [[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ചെറുകാട് അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം തിരികെ നൽകിയവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരജേതാക്കൾ]] {{India-writer-stub}} 7zj8ya3rx2kq93r4zoy5hd7godaqj56 4617166 4617165 2026-05-04T10:17:41Z Sreehari lijinas 209493 4617166 wikitext text/x-wiki {{Infobox Writer | name = സാറാ ജോസഫ് | image = Sara joseph in 2017.jpg<!--Sara Joseph - Malayalam Writer and Activist.jpg--> | imagesize = | caption = സാറാ ജോസഫ് | pseudonym = | birth_date = {{birth date and age|1946|02|10}} | birth_place = [[കുരിയച്ചിറ]], [[തൃശൂർ ജില്ല]] | death_date = | death_place = | occupation = നോവലിസ്റ്റ്, ചെറുകഥാകൃത്ത് | nationality = {{IND}} | period = | genre = [[നോവൽ]], [[ചെറുകഥ]] | subject = | movement = പെണ്ണെഴുത്ത് | politics = ആം ആദ്മി പാർട്ടി | debutworks = | influences = | influenced = | signature = | website = | footnotes = | notableworks =ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ,<br/>പുതുരാമായണം, ഒടുവിലത്തെ സൂര്യകാന്തി }} [[മലയാളം|മലയാള]] സാഹിത്യത്തിലെ ഒരു പ്രമുഖ [[നോവൽ|നോവലിസ്റ്റും]],[[ചെറുകഥ|ചെറുകഥാകൃത്തും]] അറിയപ്പെടുന്ന എഴുത്തുകാരിയുമാണ് '''സാറാ ജോസഫ്'''(1946-2023). കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രധാന സംഘാടകയും പ്രവർത്തകയുമായ സാറാ ജോസഫിന്റെ രചനകളിൽ ആട്ടിയകറ്റപ്പെട്ടവരും സമത്വവും സ്വാതന്ത്ര്യവും നഷ്ടപ്പെട്ടവരുമായ കീഴ്‌ജാതിക്കാരോടും സ്ത്രീകളോടും ഉള്ള കാരുണ്യവും അതിന് കാരണക്കാരായ അധീശശക്തികളോടുള്ള ചെറുത്തുനിൽപ്പും ദർശിക്കുവാൻ സാധിക്കും. അൻപത്തിഒന്നാമത് ഓടക്കുഴൽ പുരസ്‌ക്കാരം സാറാജോസഫിനായിരുന്നു<ref>https://www.madhyamam.com/culture/literature/odakuzhal-award-to-sarah-joseph-903367</ref> == ജീവിതരേഖ == [[1946]] ഫെബ്രുവരി 10-ന് [[തൃശൂർ ജില്ല|തൃശൂർ ജില്ലയിലെ]] കുരിയച്ചിറയിൽ ലൂയിസിന്റെയും കൊച്ചുമറിയത്തിന്റെയും മകളായി ജനിച്ചു. സ്കൂൾ അദ്ധ്യാപികയായി ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ച സാറാ ജോസഫ്, മലയാളത്തിൽ ബി.എയും എം.എയും പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം കൊളീജിയറ്റ് സർവീസിൽ പ്രവേശിച്ചു. പട്ടാമ്പി സംസ്കൃത കോളജിൽ മലയാളം പ്രഫസറായിരുന്നു. കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അംഗമായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ മുൻനിരയിൽ സ്ഥാനമുറപ്പിച്ച സാറാ ജോസഫ്, സ്ത്രീകൾക്കായുള്ള 'മാനുഷി' എന്ന സംഘടനയുടെ സ്ഥാപകയാണ്. മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാരിൽ പ്രഥമഗണനീയരാണ് മാധവിക്കുട്ടിയും സാറാ ജോസഫും. ഭർത്താവ് ജോസഫ് നിര്യാതനായി. ഗീത, വിനയൻ, [[സംഗീത ശ്രീനിവാസൻ|സംഗീത]] എന്നിവരാണ് മക്കൾ. ഇപ്പോൾ തൃശൂർ ജില്ലയിലെ മുളങ്കുന്നത്തുകാവിൽ താമസിക്കുന്നു. == രാഷ്ട്രീയം == 2014-ൽ [[ആം ആദ്മി പാർട്ടി]] അംഗമായി. 2014 ലെ ലോകസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[തൃശ്ശൂർ ലോക്സഭാമണ്ഡലം|തൃശ്ശൂർ മണ്ഡലത്തിൽ]] നിന്ന് ആം ആദ്മി പാർട്ടിയുടെ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മൽസരിച്ചു. ==കൃതികൾ== {{div col begin|2}} === ചെറുകഥകൾ === *മനസ്സിലെ തീ മാത്രം(1973)<ref name="മാധ്യമം"/> *കാടിന്റെ സംഗീതം(1975)<ref name="മാധ്യമം"/> *നന്മതിന്മകളുടെ വൃക്ഷം *പാപത്തറ<ref name="മാധ്യമം"/> *ഒടുവിലത്തെ സൂര്യകാന്തി *നിലാവ് അറിയുന്നു *കാടിതു കണ്ടായോ കാന്താ *പുതുരാമായണം === നോവൽ === *[[ആലാഹയുടെ പെണ്മക്കൾ]]<ref name="മാധ്യമം">{{cite news|title = കവർസ്റ്റോറി|url = http://www.madhyamam.com/weekly/780|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 710|date = 2011 ഒക്ടോബർ 03|accessdate = 2013 മാർച്ച് 25|language = [[മലയാളം]]}}</ref> *മാറ്റാത്തി<ref name="മാധ്യമം"/> *ഒതപ്പ്<ref name="മാധ്യമം"/> *ഊരുകാവൽ<ref name="മാധ്യമം"/> *ആതി<ref name="മാധ്യമം"/><ref>{{cite news|title = വായന|url = http://www.madhyamam.com/weekly/1356|publisher = [[മാധ്യമം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] ലക്കം 745|date = 2012 ജൂൺ 06|accessdate = 2013 മെയ് 07|language = [[മലയാളം]]}}</ref> *ആളോഹരി ആനന്ദം *ബുധിനി *എസ്തേർ === പ്രബന്ധങ്ങൾ === *ഭഗവദ്ഗീതയുടെ അടുക്കളയിൽ *അടുക്കള തിരിച്ചുപിടിക്കുക {{div col end}} == പുരസ്കാരങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:CJ smaraka prasamgam-2009.jpg|thumb|200px|right|സാറാ ജോസഫ് 2009-ലെ സി ജെ സ്മാരക പ്രസംഗം നടത്തുന്നു. വലത്തുനിന്നു് മൂന്നാമതിരിയ്ക്കുന്നതു് [[എം.കെ. സാനു|പ്രഫ. എം കെ സാനു]] ]] *[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2001,''[[ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ]]'') *[[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്]] (2003, ''[[ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ]]'') *[[വയലാർ പുരസ്കാരം|വയലാർ അവാർഡ്]] (2004, [[ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ|''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'')]] *[[ചെറുകാട് അവാർഡ്]] ([[ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ|''ആലാഹയുടെ പെൺമക്കൾ'')]] *[[ഒ. ചന്തുമേനോൻ|ഒ.ചന്തുമേനോൻ]] അവാർഡ് (''[[മാറ്റാത്തി|മറ്റാത്തി]]'') *[[മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം|മുട്ടത്തു വർക്കി അവാർഡ്]] - (2011, ''[[പാപത്തറ]]''<ref>{{cite news|url=http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=785&cat_id=520|title=മുട്ടത്തുവർക്കി പുരസ്‌കാരം സാറാജോസഫിന്|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=28 April 2011|archive-date=2011-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20110502020728/http://www.mathrubhumi.com/books/story.php?id=785&cat_id=520|url-status=dead}}</ref>) *അരങ്ങ് അവാർഡ്(അബുദാബി) *[[ഒ.വി. വിജയൻ|ഒ.വി.വിജയൻ]] സാഹിത്യ പുരസ്കാരം (2011) *കഥ അവാർഡ്(ന്യൂഡൽഹി) *[[പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം]] (2012) - <ref>{{cite news|title=പത്മപ്രഭാ പുരസ്‌കാരം സാറാ ജോസഫിന്‌|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313545|accessdate=31 ഒക്ടോബർ 2012|newspaper=മാതൃഭൂമി|date=31 ഒക്ടോബർ 2012|archive-date=2012-10-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20121031121148/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=313545|url-status=dead}}</ref> * [[ഓടക്കുഴൽ അവാർഡ്]] 2021-[[ബുധിനി]]<ref>https://www.madhyamam.com/culture/literature/odakuzhal-award-to-sarah-joseph-903367</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> പ്രമാണം:Sara Joseph.JPG|സാറാ ജോസഫ് പ്രമാണം:Sara-Joseph-Novelist-Kerala.JPG|സാറാ ജോസഫ് പ്രമാണം:Sarajoseph.jpg|കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ (2017 ഫെബ്രുവരി 5) File:Sara joseph in calicut 2017.jpg|സാറാജോസഫ് File:Vr sudheesh mm baheer ashamenon.jpg|എം.എംബഷീർ, വി.ആർ സുധീഷ്, ആഷാമേനോൻ, സാറാജോസഫ്, അംബികാസുതൻ മാങ്ങാട് എന്നിവർ കോഴിക്കോട് ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ പരിസ്ഥിതിയും കഥാഭാവനയും എന്ന വിഷയത്തിൽ ചർച്ചനടത്തുന്നു. </gallery> {{commonscat|Sarah Joseph}} ==അവലംബം== {{reflist|2}} ==പുറം കണ്ണികൾ== {{കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം - മലയാളം}} [[വർഗ്ഗം:1946-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 10-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം ലോകസഭാതിരഞ്ഞെടുപ്പ് സ്ഥാനാർത്ഥികൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളത്തിലെ സ്ത്രീ എഴുത്തുകാർ‎]] [[വർഗ്ഗം:നോവലിനുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:വയലാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ചെറുകാട് അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മുട്ടത്തു വർക്കി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പത്മപ്രഭാ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം തിരികെ നൽകിയവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരജേതാക്കൾ]] {{India-writer-stub}} inuzi9a5zpw71sz5rne2j7xwp055cqd 0 23271 4617087 4612663 2026-05-04T03:07:49Z ~2026-26822-60 217246 4617087 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|E. P. Rajagopalan}} {{ആധികാരികത}} {{prettyurl|EP Rajagopalan}}<div id="purl" class="NavFrame collapsed" align="right" style="float:right; position: absolute; top: -3em; right:30px; width:auto; background:#eae9e9;"><div class="NavHead" align="right" style="float:right; font-size:85%; background:#dadadb; padding-right: 90px; color:#333333; white-space:nowrap;">'''<span class="plainlinks">[[EP Rajagopalan|ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം]]</span> [[പ്രമാണം:Gtk-dialog-question.svg|കണ്ണി=ഫലകം:Prettyurl#ഉപയോഗക്രമം|12x12ബിന്ദു|സഹായം]]'''</div> <div class="NavContent" align="right" style="background:#eae9e9; width:auto"> <span class="plainlinks" style="white-space:nowrap; overflow: hidden">https://ml.wikipedia.org/wiki/EP_Rajagopalan</span></div></div><span></span> <div id="purl" class="NavFrame collapsed" align="right" style="float:right; position: absolute; top: -3em; right:30px; width:auto; background:#eae9e9;"><div class="NavHead" align="right" style="float:right; font-size:85%; background:#dadadb; padding-right: 90px; color:#333333; white-space:nowrap;">'''<span class="plainlinks">[[EP Rajagopalan|ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം]]</span> [[പ്രമാണം:Gtk-dialog-question.svg|കണ്ണി=ഫലകം:Prettyurl#ഉപയോഗക്രമം|12x12ബിന്ദു|സഹായം]]'''</div> <div class="NavContent" align="right" style="background:#eae9e9; width:auto"> <span class="plainlinks" style="white-space:nowrap; overflow: hidden">https://ml.wikipedia.org/wiki/EP_Rajagopalan</span></div></div><span></span> <div id="purl" class="NavFrame collapsed" align="right" style="float:right; position: absolute; top: -3em; right:30px; width:auto; background:#eae9e9;"><div class="NavHead" align="right" style="float:right; font-size:85%; background:#dadadb; padding-right: 90px; color:#333333; white-space:nowrap;">'''<span class="plainlinks">[[EP Rajagopalan|ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം]]</span> [[പ്രമാണം:Gtk-dialog-question.svg|കണ്ണി=ഫലകം:Prettyurl#ഉപയോഗക്രമം|12x12ബിന്ദു|സഹായം]]'''</div> <div class="NavContent" align="right" style="background:#eae9e9; width:auto"> <span class="plainlinks" style="white-space:nowrap; overflow: hidden">https://ml.wikipedia.org/wiki/EP_Rajagopalan</span></div></div><span></span> {{Infobox Writer | name = ഇ.പി. രാജഗോപാലൻ | image = File:E_p_rajagopalan.jpg | imagesize = 200px | birthdate =25-06-1962 | birthplace = kasaragod chandera | occupation = അധ്യാപകൻ | nationality = [[ഭാരതം|ഭാരതീയൻ]] | period = | genre = സാഹിത്യനിരൂപകൻ, വിമർശകൻ, നാടകകൃത്ത് | subject = | movement = | debut_works = | influences = | influenced = | signature = | website = | footnotes = ഇ.പി. രാജഗോപാലൻ }} [[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]] സാഹിത്യനിരൂപകനും വിമർശകനും നാടകകൃത്തുമാണ്‌ '''ഇ.പി. രാജഗോപാലൻ'''. മലയാളനിരൂപണത്തിൽ [[ആധുനികത|ആധുനികതയുടെ]] കാലത്തിനു ശേഷം കടന്നുവന്ന ചരിത്രോന്മുഖമായ വിമർശനരീതിയുടെ ഊർജ്ജസ്വലനായ പ്രയോക്താവാണ് ഇദ്ദേഹം. നിരൂപണത്തെ പുതിയ നിരീക്ഷണങ്ങൾ കൊണ്ട് വ്യത്യസ്തവും സർഗാത്മകവുമാകുന്ന എഴുത്തുരീതിയാണ് രാജഗോപാലൻ തുടക്കകാലം മുതൽ സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്‌. എഴുതുന്ന വ്യക്തിയെ കാര്യമായി കണക്കാക്കാതെ എഴുത്തിൽ വായിക്കാനാവുന്ന ചരിത്രത്തെയും ജീവിതത്തെയുമാണ് രാജഗോപാലൻ ശ്രദ്ധിക്കാറുള്ളത്. <ref>{{Cite web|url=http://keralaliteraturefestival.com/speakers_more.aspx?id=NDE4|title=E. P Rajagopalan- Speaker in Kerala literature Festival KLF –2021{{!}} Keralaliteraturefestival.com|access-date=2021-07-16|archive-date=2021-07-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716051231/http://keralaliteraturefestival.com/speakers_more.aspx?id=NDE4|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.marunadanmalayalee.com/column/pusthaka-vich-ram/kunjambu-masum-english-vakkum-123210|title=വാക്കിലെ ജീവിതം|access-date=2021-07-16}}</ref> സാഹിത്യകൃതികൾ, ഫോക് ലോർ, നാടകം, ചിത്രകല, ചലച്ചിത്രം, ഫോട്ടോഗ്രഫി , വിദ്യാഭ്യാസചിന്ത, മറ്റ് പൊതുജിവിതരംഗങ്ങൾ, ചെറിയ കാര്യങ്ങൾ, അനൌപചാരികമായ വസ്തുതകൾ, സ്ഥാപനവത്കൃതമാവാത്ത അറിവുകൾ, പ്രാദേശികമായ ഇനങ്ങൾ എന്നിവയും രാജഗോപാലനെ ആകർഷിക്കുന്നു. സംസ്കാരപഠനം എന്ന മേഖലയെ ഏറെ ജനകീയമാക്കിയ രാജഗോപാലൻ ഒരു പ്രഭാഷകൻ കൂടിയാണ്. നാടകവിമർശനത്തിലും നാടകരചനയിലും സംഭാവനകളുണ്ട്. രണ്ടു നാടകങ്ങളിൽ എൻ ശശിധരനൊപ്പം രചയിതാവായി.<ref>{{Cite web|url=http://keralaliteraturefestival.com/speakers_more.aspx?id=NDE4|title=E. P Rajagopalan{{!}} Keralaliteraturefestival.com|access-date=2021-07-16|archive-date=2021-07-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716051231/http://keralaliteraturefestival.com/speakers_more.aspx?id=NDE4|url-status=dead}}</ref> 'ഉദിനൂർ ഗ്രാമചരിത്ര'ത്തിൻറെ ചീഫ് എഡിറ്ററായി പ്രവർത്തിച്ചു. സാംസ്കാരികസംഘാടകൻ കൂടിയാണ്. വെള്ളൂർ സ്കൂളിലെ ത്രിദിന ഷെയ്ക്സ്പിയർ ഉത്സവം , / കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ കടലെഴുത്തുകൾ : സാംസ്കാരിക മേള (നീലേശ്വരം അഴിത്തല കടപ്പുറം ). / പി.സ്മൃതി സമ്മേളനം (കാഞ്ഞങ്ങാട് ), / ഷെഹ്റാസാദ് : ചെറു കഥാ ക്യാമ്പ് ( നീലേശ്വരം ) ഗിളിവിoഡു : ബഹുഭാഷാസമ്മേളനം (മഞ്ചേശ്വരം ) തുടങ്ങിയ സംരംഭങ്ങളിൽ മുൻനിന്ന് പ്രവർത്തിച്ചു. ദേശാഭിമാനി വാരികയിൽ 'കഥ ഇന്ന്<nowiki>''</nowiki> എന്ന പംക്തി കൈകാര്യം ചെയ്തു. മാതൃഭൂമി ആഴ്ചപ്പതിപ്പിൽ 'ഉൾക്കഥ' എന്ന പംക്തിയും. യുവധാര മാസികയിൽ കവിതത്തെരുവ് എന്നപംക്തി എഴുതിയിരുന്നു. online ആനുകാലികങ്ങളിലും പംക്തികൾ എഴുതാറുണ്ട്. ഇതിനകം അൻപതിനടുത്ത് പുസ്തകങ്ങൾ എഴുതി. സാഹിത്യപ്രവർത്തകസഹകരണസംഘത്തിെന്റെ <nowiki>'കഥയുടെ നൂറ്റാണ്ട്''</nowiki> എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ ( രണ്ടുവാല്യം ) എഡിറ്റൊറിയൽ കമ്മിറ്റി അംഗം, സഹിത മാസികയുടെ എഡിറ്റർ, എതിർദിശ മാസികയുടെ കൺസൽട്ടൻററ് എഡിറ്റർ, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ ഇംഗ്ലിഷ് ആനുകാലികമായ "Malayalam Literary Survey "യുടെ കൺവീനർ എന്നീ മേഖലകളിലും പ്രവർത്തിച്ചു. ഇ പി രാജഗോപാലന്റെ എഴുത്തുജീവിതത്തെപ്പറ്റിയുളള പലരുടെ ലേഖനങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളിച്ചു കൊണ്ട് ' ഒരാൾ , അയാളുടെ നീക്കങ്ങൾ ' എന്ന പുസ്തകം ( ഡോ. കെ. വി . സജീവൻ , എ. വി.  സന്തോഷ് കുമാർ എന്നിവർ എഡിറ്റുചെയ്തത് ) 2026 ൽ പുറത്തിറങ്ങി. == ജീവിതരേഖ == കാസർകോട് ജില്ലയിലെ ഉദിനൂർ കിനാത്തിൽ എന്ന സ്ഥലത്ത് 1962-ൽ [[ജനനം|ജനിച്ചു]]. പയയന്നൂർ കോളേജിൽ നിന്ന് ആംഗലസാഹിത്യത്തിൽ ബിരുദം. ഇരുപത്തൊന്നുകൊല്ലം കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ വെള്ളൂർ ഗവ. ഹയർസെക്കൻഡറി സ്കൂളിൽ ഇംഗ്ലിഷ് അദ്ധ്യാപകൻ . 2018-ൽ കക്കാട്ട് ഗവണ്മെന്റ് ഹയർ സെക്കണ്ടറി സ്കൂളിൽ നിന്നും പ്രധാനാദ്ധ്യാപകനായി വിരമിച്ചു. പിലിക്കോട് പഞ്ചായത്തിലെ ചന്തേര മാണിയാട്ട് താമസം. 2016 മുതൽ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അംഗമാണ്. പുരോഗമന കലാ-സാഹിത്യസംഘം സംസ്ഥാന വൈസ് പ്രസിഡണ്ടുമാണ്. സാഹിത്യ പ്രവർത്തക സഹകരണ സംഘം (എസ്.പി. സി. എസ്. / എൻ.ബി.എസ് ) ഡയരക്ടർ ബോർഡ് അംഗമായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. == കൃതികൾ == *[[കവിതയുടെ ഗ്രാമങ്ങൾ|കവിതയുടെ ഗ്രാമങ്ങൾ (മൂന്നു പതിപ്പുകൾ )]]/2004 * മീനും കപ്പലും / 2010 * കഥയും ആത്മകഥയും / 2009 *സ്വപ്നവും ചരിത്രവും 1998 *ലോകത്തിന്റെ വാക്ക് / 1999 *നിശ്ശബ്ദതയും നിർമ്മാണവും /2006 *നിരന്തരം / 2000 *നാട്ടറിവും വിമോചനവും / 2000 *വ്യത്യാസം /2012 *അളവ് / 2010 *കാര്യം / 2011 *പലമ / 2012 *രണ്ടു കസേരകൾ/ 2010 *സംസ്കാരത്തിൻറെ കുടിലുകൾ / 2010 *ആഖ്യാനത്തിൻറെ ജീവിതം /2012 *കാലക്രമേണ / 2011 *നാടകം ദേശം /2013 *പൂവും മരവും പൂരവും /(രണ്ടു പതിപ്പുകൾ ) / 2016 *ആളുകളുടെ വഴികൾ / 2018 *പേരുകൾ, പെരുമാറ്റങ്ങൾ ( ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകൾ ) / നാല് പതിപ്പു കൾ / 2020 *ഇന്ദുലേഖ; വായനയുടെ ദിശകൾ (എഡിറ്റർ) / 2001 *കഥാപൂർവ്വം (എഡിറ്റർ) / 1994 *മുരിങ്ങാച്ചോട്ടിലെ നക്ഷത്രക്കാഴ്ചകൾ (എഡിറ്റർ ) *കുഞ്ഞമ്പുമാഷും ഇംഗ്ലിഷുവാക്കും (ഭാഷാകുറിപ്പുകൾ) / 2018 *ഉൾക്കഥ (കഥാവിമർശനം) / 2021 [.രണ്ടാംപതിപ്പ് 2026 ] *പ്രത്യക്ഷം ( ഫോട്ടോപഠനങ്ങൾ ) / 2020 *മിണ്ടാട്ടങ്ങൾ ( പഠനങ്ങൾ ) / 2021 *ആറാം നമ്പർ വാർഡ്‌ (ചെക്കോവ് -- നീണ്ടകഥ വിവർത്തനം) / 2014 *ജീവിതനാടകം / വിദ്വാൻ പി കേളുനായരുടെ ഡയറിക്കുറിപ്പുകൾ / 2019 രണ്ടുപതിപ്പുകൾ *രഹസ്യജീവിതം (സാൽവദോർ ദാലി -- വിവർത്തനം) /2018 *കേളു (നാടകം) -- [[എൻ. ശശിധരൻ|എൻ. ശശിധരനു]]മൊത്ത്/ 1998 *Cherukat Govinda Pisharody ( ഇംഗ്ലിഷ്) കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പ്രസിദ്ധീകരണം -- തമിഴ് വിവർത്തനം വന്നു. / 2000 *കെ.കെ.മാസ്റ്റർ: ഓർമ്മയുടെ അരങ്ങുകൾ (എഡി.) / 2021 *.സിണ്ടറെല/സിലിണ്ടറെലെ- തെരഞ്ഞെടുത്ത സാഹിത്യലേഖനങ്ങൾ/ 2021 *നടക്കുമ്പോൾ ( നടത്തത്തെപ്പറ്റിയുള്ള സംസ്കാരപoനക്കുറിപ്പുകൾ ) / 2022 *പ്രതാപ് പോത്തൻ ഋതുഭേദങ്ങളിലൂടെ (ed.) / 2022 * അടുപ്പങ്ങളുടെ സൂചിക (ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകൾ) / 2022 *നാടകത്തിൻ്റെ ബഹുസ്വരത (തിയേറ്റർ പഠനങ്ങൾ ) / 2022 *മിണ്ടാട്ടങ്ങൾ / 2021 *വായനക്കാരൻ എം.ടി. (എം.ടി വാസുദേവൻ നായരുടെ വായനാജീവിതത്തെക്കുറിച്ച് --- മൂന്നു പതിപ്പുകൾ ) / 2023 *ഭാഷ, ഭാവന, വിനിമയം / 2023 *പല ഭാഷകളിലെ ജീവിതം / 2024 *എന്റെ സ്ത്രീയറിവുകൾ / 2024 *കഥയാണ് വിഷയം ( forthcoming) *കസേര : സംസ്കാരത്തിലെ ഇരിപ്പ് /2026 *റീഡിംഗ് മ്യൂസ് ( forthcoming) *മൂന്നാം പാളം ( forthcoming) *കാണുന്ന കുട്ടികൾ( forthcoming) *ഉൾക്കഥ /2021 , 2026 (രണ്ടുപതിപ്പുകൾ ) * അയാൾ അല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ ഇങ്ങനെയൊക്കെയാണ് ( forthcoming ) == പുരസ്കാരങ്ങൾ == * [[കവിതയുടെ ഗ്രാമങ്ങൾ]] എന്ന കൃതിക്ക് 2006-ൽ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]]<ref>{{Cite web|url=http://keralaliteraturefestival.com/speakers_more.aspx?id=NDE4|title=E. P R- KLF –2021{{!}} Keralaliteraturefestival.com|access-date=2021-07-16|archive-date=2021-07-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716051231/http://keralaliteraturefestival.com/speakers_more.aspx?id=NDE4|url-status=dead}}</ref> * <ref>{{Cite web|url=http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw5.htm|title=---::: KERALA SAHITYA AKADEMI :::---|access-date=2021-07-16}}</ref> * തായാട്ട് അവാർഡ് -- സ്വപ്നവും ചരിത്രവും * എസ് ഗുപ്തൻനായർ അവാർഡ് -- നിശ്ശബ്ദതയും നിർമ്മാണവും * സിപി ശിവദാസൻ അവാർഡ് -- കാലക്രമേണ * [[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]] അവാർഡ് -- കവിതയുടെ ഗ്രാമങ്ങൾ * എം എസ് മേനോൻ അവാർഡ് -- കവിതയുടെ ഗ്രാമങ്ങൾ * [[കേരള സംഗീതനാടക അക്കാദമി|കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] -- കേളു * ആലക്കോട് സർഗ്ഗവേദി പി -ടി.തങ്കപ്പൻ മാസ്റ്റർ പുരസ്കാരം ( സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്ക് ) * [[കേസരി നായനാർ പുരസ്കാരം|കേസരി നായനാർ പുരസ്കാരം (സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്ക് )]]<ref>{{Cite web|url=https://keralaonlinenews.com/2021/10/29/kesari-nayanar-award-for-ep-rajagopalan.html|title=കേസരി നായനാർ പുരസ്കാരം ഇ.പി.രാജഗോപാലന്|access-date=2021-10-30|date=2021-10-29|language=en-US}}</ref> * വേണു മാങ്ങാട് പുരസ്കാരം (സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്ക് ) * 'ഉൾക്കഥ' എന്ന സാഹിത്യ വിമർശന ഗ്രന്ഥത്തിന് 2025-ലെ ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം<ref>{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/kerala-news/ep-rajagopal-receives-odakuzhal-award-10992212|title=ഇപി രാജഗോപാലിന് ഓടക്കുഴൽ പുരസ്‌കാരം|access-date=2026-01-12|last=WebDesk|language=ml}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.samakalikamalayalam.com/news/kerala/odakkuzhal-award-goes-to-ep-rajagopal|title=ഓടക്കുഴൽ പുരസ്‌കാരം ഇ പി രാജഗോപാലിന്|access-date=2026-01-12|last=ഡെസ്ക്|first=സമകാലിക മലയാളം|date=2026-01-12|language=ml}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.mediaoneonline.com/kerala/2025-odakkuzhal-award-goes-to-ep-rajagopal-311965|title=2025ലെ ഓടക്കുഴൽ പുരസ്കാരം ഇ.പി രാജഗോപാലിന്|access-date=2026-01-12|last=Desk|first=Web|date=2026-01-12|language=ml}}</ref> ==അവലംബം == {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:മലയാളനാടകകൃത്തുക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളസാഹിത്യനിരൂപകർ]] [[വർഗ്ഗം:ചെറുകാട് അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:പുരോഗമന കലാ സാഹിത്യ സംഘം സംസ്ഥാന ഭാരവാഹികൾ]] l0rk92gdc4y1rhds5806s7nsjcjphyx 0 27364 4617112 4072315 2026-05-04T06:24:18Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617112 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Vidya Balan}}{{Infobox person | name = വിദ്യ ബാലൻ | image = Vidya Balan Screen Awards 2012 cropped.jpg | alt = വിദ്യാ ബാലൻ ക്യാമറയ്ക്ക് വേണ്ടി പോസ് ചെയ്യുന്നു. | caption = വിദ്യാ ബാലൻ 2012 ൽ | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|1979|1|1|df=y}} | birth_place = [[പാലക്കാട്]], [[കേരള]], [[ഇന്ത്യ]] | death_date = | death_place = | alma_mater = [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് മുംബൈ]] | occupation = നടി | yearsactive = 1995, 2003–present | works = [[Vidya Balan filmography|Full list]] | spouse = {{married|[[സിദ്ധാർത്ഥ് റോയ് കപൂർ]]|2012}} | awards = [[List of awards and nominations received by Vidya Balan|Full list]] | honours = [[പത്മ ശ്രീ]] (2014) }} [[ഹിന്ദി]], [[ബംഗാളി]], [[മലയാളം]] എന്നീ ഭാഷകളിൽ അഭിനയിക്കുന്ന ഒരു ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര അഭിനേത്രി ആണു് '''വിദ്യ ബാലൻ'''(ജനനം – [[ജനുവരി 1]] [[1979]]<ref>{{cite news|title=Vidya Balan celebrates her 31st birthday|url=http://www.hindustantimes.com/Vidya-Balan-celebrates-her-31st-birthday/Article1-492473.aspx|date=2009 December 31|work=Hindustan Times|accessdate=2010 August 25|archive-date=2011-08-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20110830180151/http://www.hindustantimes.com/Vidya-Balan-celebrates-her-31st-birthday/Article1-492473.aspx|url-status=dead}}</ref>) . [[പാലക്കാട്]] ജില്ലയിലെ പുത്തൂർ പൂതംകുറിശ്ശിയിലെ ഒരു [[അയ്യർ]] കുടുംബത്തിലാണ് വിദ്യ ബാലൻ ജനിച്ചത്. [[മുംബൈ|മുംബൈയിലെ]] ചെമ്പൂരിലെ സെന്റ് ആന്റണീസ് ഗേൾസ് ഹൈസ്കൂളിൽ സ്കൂൾ [[വിദ്യാഭ്യാസം]] പൂർത്തിയാക്കി. തുടർന്ന് സെന്റ് സേവ്യേർസ് കോളേജിൽ [[സോഷ്യോളജി|സോഷ്യോളജിയിൽ]] ബിരുദം നേടി. [[The Dirty Picture|ദി ഡേർട്ടി പിക്ചർ]] എന്ന ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് 2011-ലെ മികച്ച നടിക്കുള്ള [[ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം 2011|ദേശീയ ചലച്ചിത്രപപുരസ്കാരവും]]. കൂടാതെ 2014-ൽ [[പത്മശ്രീ]] പുരസ്കാരവും ഇവർക്കു ലഭിച്ചു. മ്യൂസിക് വീഡിയോകളിലും, [[സംഗീതം|സംഗീത]] [[നാടകം|നാടകങ്ങളിലും]] അഭിനയിച്ചുകൊണ്ടാണ് വിദ്യ ബാലൻ തന്റെ കലാ ജീവിതം ആരംഭിക്കുന്നത്. 1995-ൽ ''ഹം പാഞ്ച്'' എന്ന ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയിലൂടെയാണ് വിദ്യയുടെ അഭിനയ ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം. വിദ്യ സിനിമയിൽ ആദ്യമായി അഭിനയിച്ചത് ഒരു [[ബംഗാൾ|ബംഗാളി]] സിനിമയിലാണ് ('''ഭലോ ദേക്കോ – 2003'''). “പരിണീത” എന്ന സിനിമയാണ് വിദ്യ ബാലന്റെ ആദ്യത്തെ [[ഹിന്ദി]] സിനിമ. ഈ സിനിമയിൽ മികച്ച പുതുമുഖ നടിക്കുള്ള [[ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരം]] അവർക്ക് ലഭിക്കുകയുണ്ടായി. പിന്നീട് [[രാജ്കുമാർ ഹിറാനി]] സം‌വിധാനം ചെയത [[ലഗേ രഹോ മുന്നാഭായി]] (2006) എന്ന സിനിമ വിദ്യയക്ക് ഏറെ ജനശ്രദ്ധ നേടിക്കൊടുത്തു.<ref>Kulkarni, Ronjita (December 23, 2005). [http://specials.rediff.com/yearend/2005/dec/23yend9.htm Ten best Bollywood actresses of 2005]. Rediff.com. Retrieved on [[January 6]], [[2008]]<br />Sen, Raja (August 25, 2006). [http://specials.rediff.com/movies/2006/aug/25sd4.htm Powerlist: Top Bollywood Actresses]. Rediff.com. Retrieved on [[January 6]], [[2008]]<br /> Sen, Raja (December 18, 2007). [http://specials.rediff.com/yearend/2007/dec/18yrpoweractress8.htm The most powerful actresses of 2007]. Rediff.com. Retrieved on [[January 6]], [[2008]]</ref><ref>{{cite web|title=Parineeta|work=Movie Review: Parineeta|url=http://www.indiafm.com/movies/review/11638/index.html|accessdaymonth=10 June |accessyear=2005}}</ref><ref>{{cite web|title=Box Office 2005|work=Parineeta does not do well at the box office|url=http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=211&catName=MjAwNQ==|accessdaymonth=9 January|accessyear=2008|archiveurl=https://archive.today/20120630155419/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=211&catName=MjAwNQ==|archivedate=2012-06-30|access-date=2008-08-27|url-status=dead}}</ref> ആറു ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരങ്ങളും ആറു സ്ക്രീൻ പുരസ്കാരങ്ങളും ഒരു ദേശീയപുരസ്കാരവും വിദ്യയെ തേടിയെത്തി. 2012 ഡിസംബർ 14-ന് വിദ്യ, [[സിദ്ധാർത്ഥ് റോയ് കപൂർ]] എന്ന സിനിമ നിർമ്മാതാവുമായി വിവാഹിതയായി. ==വ്യക്തിജീവിതം== ഇ.ടി.സി ഇന്ത്യയുടെ വൈസ് പ്രസിഡന്റായ പി.ആർ. ബാലന്റേയും സരസ്വതി ബാലന്റേയും മകളായി [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ]] [[Puthur|പുത്തൂർ]] [[പൂതംകുറിശ്ശി|പൂതംകുറിശ്ശിയിൽ]]<ref name=manorama>{{cite news|last=ജയചന്ദ്രൻ|first=എൻ|title=വാടാമുല്ല|newspaper=മലയാള മനോരമ|date=2014 March 2|page=17|language=Malayalam|quote=അഭിമുഖത്തിനൊരുങ്ങുമ്പോൾ വിദ്യ രണ്ട് ഉപാധികൾ വച്ചു. എന്റെ നാട് ഒറ്റപ്പാലമല്ല. പാലക്കാട് പുത്തൂർ പൂതംകുറിശ്ശിയാണ് എന്നെഴുതണം. വിക്കിപ്പീഡിയയിൽ അങ്ങനെ ഒരു തെറ്റുണ്ട്. മനോരമ അത് തിരുത്തണം. അച്ഛനും അമ്മയുമുള്ള കുടുംബചിത്രം പ്രസിദ്ധീകരിക്കണം}}</ref> 1979 ജനുവരി 1-ന് ആണ് വിദ്യ ബാലന്റെ ജനനം.<ref name="something"/><ref>{{cite news|url=http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Bollywood/OVER-THE-YEARS-Vidya-Balan-goes-from-geek-to-haute/Article1-934078.aspx|title=Over the years: Vidya Balan from geek to haute!|author=Bansal, Robin|date=2012 September 22|work=Hindustan Times|accessdate=2012 September 24|archive-date=2012-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120923193813/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Bollywood/OVER-THE-YEARS-Vidya-Balan-goes-from-geek-to-haute/Article1-934078.aspx|url-status=dead}}</ref>[[ഹിന്ദി]], [[മറാഠി]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]], [[ബംഗാളി]] എന്നീ ഭാഷകൾ വിദ്യയ്ക്ക് നന്നായി വഴങ്ങുമെങ്കിലും തന്റെ വീട്ടിൽ [[തമിഴ്|തമിഴും]] [[മലയാളം|മലയാളവും]] ചേർന്ന ഭാഷയാണ് സംസാരിക്കുന്നത് എന്ന് വിദ്യ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite news|work=The Hindu|url=http://www.hindu.com/fr/2007/02/16/stories/2007021600410100.htm|date=2007 February 16|accessdate=2011 August 9|author=Siddiqui, Rana|title=`It's a dream come true'|archive-date=2013-10-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20131029200341/http://www.hindu.com/fr/2007/02/16/stories/2007021600410100.htm|url-status=dead}}</ref> വിദ്യയുടെ ചേച്ചി പ്രിയ ബാലൻ, പരസ്യചിത്രീകരണരംഗത്ത് ജോലി ചെയ്യുന്നു.<ref name="something">{{cite news|title=There's something about Vidya|url=http://www.highbeam.com/doc/1P3-1168964461.html|work=Hindustan Times {{Subscription required|via=[[HighBeam Research]]}}|accessdate=2012 September 23|date=2006 November 25|archive-date=2013-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20131011162727/http://www.highbeam.com/doc/1P3-1168964461.html|url-status=dead}}</ref> [[മുംബൈ|മുംബൈയിലെ]] ചേംബൂറിലാണ് വിദ്യ വളർന്നത്. സെയിന്റ് ആന്റണി ഗേൾസ് ഹൈസ്കൂളിലാണ് വിദ്യ തന്റെ സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയത്.<ref>{{cite news|title=Celeb diary: Vidya Balan|url=http://www.mid-day.com/entertainment/2010/feb/040210-Celeb-Dairy-Vidya-Balan.htm|accessdate=2012 May 24|work=Mid Day|date=2010 February 4|archive-date=2013-01-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20130103041053/http://www.mid-day.com/entertainment/2010/feb/040210-Celeb-Dairy-Vidya-Balan.htm|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|last=Davane|first=Mrugaya|title=Chembur will always be our home|url=http://www.mid-day.com/metro/2006/jun/139591.htm|accessdate=2012 May 24|work=Mid Day|date=2006 June 16|archive-date=2011-07-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20110703135015/http://www.mid-day.com/metro/2006/jun/139591.htm|url-status=dead}}</ref>[[ഷബാന ആസ്മി]], [[മാധുരി ദീക്ഷിത്]] എന്നിവരുടെ അഭിനയത്തിൽ പ്രചോദിതയായി നന്നേ ചെറുപ്പത്തിൽ തന്നെ സിനിമയിൽ അഭിനയിക്കാൻ വിദ്യ ആഗ്രഹിച്ചിരുന്നു.<ref name="rules"/><ref>{{cite web|publisher=IBNLive|url=http://ibnlive.in.com/news/madhuri-was-my-inspiration-in-life-vidya-balan/218414-8-66.html|date=2012 January 6|accessdate=2012 October 13|title=Madhuri is my inspiration in life: Vidya Balan|archive-date=2012-04-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20120420044855/http://ibnlive.in.com/news/madhuri-was-my-inspiration-in-life-vidya-balan/218414-8-66.html|url-status=dead}}</ref> തന്റെ പതിനാറാമത്തെ വയസ്സിൽ ഏക്താ കപൂർ നിർമ്മിച്ച 'ഹം പാഞ്ച്' എന്ന ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയിൽ രാധിക എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് വിദ്യ തന്റെ അഭിനയജീവിതത്തിനു തുടക്കമിട്ടു.<ref>{{cite news|last=Ganguly|first=Pritwish|title=I said no to Ekta: Vidya Balan|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-10-22/news-interviews/28271540_1_tv-debut-vidya-balan-s-homepage-audition|accessdate=2012 September 23|work=The Times of India|date=2010 October 22|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CnhWtVQn?url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-10-22/news-interviews/28271540_1_tv-debut-vidya-balan-s-homepage-audition|archivedate=2012-12-10|url-status=dead}}</ref><ref name="tree">{{cite news|url=http://www.telegraphindia.com/1100725/jsp/7days/story_12723277.jsp|title=It could have been George Clooney or a tree. I would have made love to the tree if I had to|first=Draupadi|last=Rohera|work=The Telegraph|accessdate=2012 November 19|date=2010 June 25|archive-date=2013-03-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20130313102649/http://www.telegraphindia.com/1100725/jsp/7days/story_12723277.jsp|url-status=dead}}</ref> ഈ പരമ്പര വിജയമായതോടുകൂടി ''അനുരാഗ് ബസു'' മറ്റൊരു പരമ്പരയിലെ വേഷം വിദ്യയ്ക്ക് നൽകിയെങ്കിലും സിനിമയിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാനായി വിദ്യ അത് വേണ്ടെന്ന് വച്ചു.<ref name="native">{{cite news|last=Bamzai|first=Kaveree|title=Return of the native|url=http://indiatoday.intoday.in/story/Return+of+the+native/1/82489.html|accessdate=2012 September 23|work=India Today|date=2010 February 4|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CJF2Gxwb?url=http://indiatoday.intoday.in/story/Return+of+the+native/1/82489.html|archivedate=2012-11-20|url-status=live}}</ref> വിദ്യാഭ്യാസം പൂർണ്ണമാക്കിയിട്ട് അഭിനയരംഗത്തേയ്ക്ക് പോയാൽ മതിയെന്ന് വിദ്യയുടെ മാതാപിതാക്കൾ ആവശ്യപ്പെട്ടതിനനുസരിച്ച്<ref name="rules">{{cite news|url=http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Bollywood/Why-Vidya-Balan-rules/Article1-783531.aspx|title=Why Vidya Balan rules|author=Sanghvi, Vir|date=2011 December 17|work=Hindustan Times|accessdate=2012 January 11|archive-date=2012-01-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20120107202407/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Bollywood/Why-Vidya-Balan-rules/Article1-783531.aspx|url-status=dead}}</ref> വിദ്യ മുംബൈയിലെ സെന്റ് സേവിയേർസ് കോളേജിൽ ചേർന്ന് സോഷ്യോളജിയിൽ ബിരുദം നേടുകയും പിന്നീട് മുംബൈ സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്ന് ബിരുദാനന്തര ബിരുദം നേടുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite news|work=The Times of India|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-01-09/news-interviews/28367559_1_sociology-films-khar|date=2011 January 9|accessdate=2012 August 23|title=Sociology was my major subject: Vidya|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CnhZHR32?url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-01-09/news-interviews/28367559_1_sociology-films-khar|archivedate=2012-12-10|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|title=Just how educated are our Bollywood heroines?|url=http://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-just-how-educated-are-bollywood-heroines/20120118.htm|publisher=Rediff.com|accessdate=2012 November 20|date=2012 January 18}}</ref> ==സ്വകാര്യജീവിതം== മുംബൈയിലെ ഖർ എന്ന സ്ഥലത്താണ് വിദ്യ സ്ഥിരതാമസമാക്കിയിട്ടുള്ളത്.<ref>{{cite news|work=The Times of India|last=Lalwani|first=Vickey|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-02-18/news-interviews/28120417_1_vidya-balan-chembur-new-house|date=2010 February 18|accessdate=2012 January 7|title=Vidya Balan buys a new house|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CniozZL0?url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-02-18/news-interviews/28120417_1_vidya-balan-chembur-new-house|archivedate=2012-12-10|url-status=dead}}</ref> വിദ്യ കർണ്ണാടിക് സംഗീതം അഭ്യസിക്കുകയും [[ഭരതനാട്യം]], [[കഥക്]] എന്നീ നാട്യരൂപങ്ങൾ കുറച്ച് കാലത്തോളം പഠിക്കുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite news|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report_the-right-man-hasn-t-come-along-yet-vidya-balan_1089724 |title=The right man hasn't come along yet: Vidya Balan|work=Daily News and Analysis|accessdate=2012 September 24|date=2007 April 9}}</ref> മതങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിദ്യയുടെ അഭിപ്രായം ഇങ്ങനെയാണ്, "ദൈവത്തിൽ ധാരാളം വിശ്വാസമുള്ള, ദൈവവുമായി ധാരാളം സംസാരിക്കാറുള്ള ഒരു വ്യക്തിയാണ് ഞാൻ. പക്ഷെ സംഘടിതമായ രീതിയിലുള്ള ഇപ്പോഴത്തെ മതത്തിന്റെ രീതിയിൽ എനിക്ക് വിശ്വാസമില്ല.".<ref name="rules"/> സസ്യാഹാരിയായ വിദ്യയെ ''പേട്ട'' (PETA) 2011-ൽ ഏറ്റവും സുന്ദരിയായ സസ്യാഹാരിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തിരുന്നു.<ref>{{cite news|last=Vyavahare|first=Renuka|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-01-18/news-interviews/28366462_1_vegetarian-diet-vidya-balan-top-contender|title=Vidya's India's hottest vegetarian|work=The Times of India|accessdate=2012 September 24|date=2011 January 18|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CnjRgLz4?url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-01-18/news-interviews/28366462_1_vegetarian-diet-vidya-balan-top-contender|archivedate=2012-12-10|url-status=dead}}</ref> തന്റെ ശരീരഭാരത്തിൽ വലിയ ഏറ്റക്കുറച്ചിൽ ഉണ്ടാകാറുള്ള കാരണത്താൽ വിദ്യ പലപ്പോഴും മാധ്യമങ്ങളിൽ വാർത്തയാവാറുണ്ട്.<ref>{{cite news|last=Baliga|first=Shashi|url=http://www.thehindu.com/arts/magazine/article3006462.ece|title=It was liberating to be Silk|work=The Hindu|accessdate=2012 October 17|date=2012 March 17|archive-date=2012-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20120720210700/http://www.thehindu.com/arts/magazine/article3006462.ece|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|last=Vyavahare|first=Renuka|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-05-31/news-interviews/31920503_1_vidya-balan-marathi-films-curves|title=Why should women look like men: Vidya Balan|work=The Times of India|accessdate=2012 October 17|date=2012 May 31|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CnjT4H97?url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-05-31/news-interviews/31920503_1_vidya-balan-marathi-films-curves|archivedate=2012-12-10|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://movies.ndtv.com/movie_story.aspx?Section=Movies&ID=227385&subcatg=&keyword=Bollywood&nid=227385|title=Fat, so? Vidya is living large & loving it|publisher=NDTV|accessdate=2012 October 18|date=2012 June 5}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> കൂടെ ജോലി ചെയ്യുന്ന നടന്മാരുമായി പ്രേമബന്ധം ഉള്ളതായി പലപ്പോഴും വാർത്തകൾ വന്നിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ഓരോ തവണയും വിദ്യ അത് നിഷേധിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite news|work=India Today|url=http://indiatoday.intoday.in/story/Poor+Vidya+pays+price+of+link-ups+with+stars/1/98590.html|date=2010 May 24|accessdate=2012 October 7|title=Poor Vidya pays price of link-ups with stars|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CJF7T13e?url=http://indiatoday.intoday.in/story/Poor+Vidya+pays+price+of+link-ups+with+stars/1/98590.html|archivedate=2012-11-20|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Tabloid/Vidya-happy-she-s-not-linked-to-Arshad/Article1-350110.aspx|title=Vidya happy she is not linked to Arshad|work=Hindustan Times|accessdate=2012 October 11|date=2008 November 8|archive-date=2013-12-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20131224224514/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Tabloid/Vidya-happy-she-s-not-linked-to-Arshad/Article1-350110.aspx|url-status=dead}}</ref> തന്റെ ശരീരഭാരത്തെക്കുറിച്ച് മോശം അഭിപ്രായം പറഞ്ഞതുകൊണ്ടാണ് തന്റെ മുൻ-ബന്ധം തകർന്നതെന്ന് 2009-ൽ വിദ്യ പറഞ്ഞത് വിവാദമായിരുന്നു. "തന്റെ ജീവിതത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു വ്യക്തി തന്റെ കൂടെ നിന്നില്ലെങ്കിൽ ആരും തകർന്ന് പോകും. അങ്ങനെ ഒരു വ്യക്തി തുടർച്ചയായി എന്നിൽ കുറ്റം കണ്ട് പിടിക്കാൻ തുടങ്ങി. ആ ബന്ധത്തിൽ നിന്ന് മാറിനിൽക്കേണ്ടത് എന്നെ സംബന്ധിച്ച് വളരെ പ്രധാനമായിരുന്നു."<ref>{{cite news|last=Lalwani|first=Vickey|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2009-11-14/news-interviews/28068480_1_weight-loss-paa-and-ishqiya-vidya-balan|title=Vidya opens up on Shahid|work=The Times of India|accessdate=2012 May 11|date=2009 November 14|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CnjUjaE5?url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2009-11-14/news-interviews/28068480_1_weight-loss-paa-and-ishqiya-vidya-balan|archivedate=2012-12-10|url-status=dead}}</ref> ആ വ്യക്തി ആരെന്ന് വിദ്യ വെളിപ്പെടുത്തിയില്ലെങ്കിലും, അത് വിദ്യയുടെ കൂടെ ''കിസ്മത് കണക്ഷൻ'' എന്ന സിനിമയിൽ അഭിനയിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന [[ഷാഹിദ് കപൂർ]] ആണെന്ന് ചില മാധ്യമങ്ങൾ പറഞ്ഞിരുന്നു.<ref>{{cite web|last=Mahadevan|first=Sneha|title=W(eig)ht so funny?!|url=http://www.highbeam.com/doc/1P3-2467778891.html|work=Daily News and Analysis {{Subscription required|via=[[HighBeam Research]]}}|accessdate=2012 October 17|date=2011 September 25|archive-date=2014-06-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20140610083450/http://www.highbeam.com/doc/1P3-2467778891.html|url-status=dead}}</ref> എന്നാൽ ഷാഹിദ് കപൂർ ഈ ആരോപണങ്ങൾ നിഷേധിച്ചു.<ref>{{cite news|url=http://www.hindustantimes.com/Brunch/Brunch-Stories/Shahid-Kapoor-uncut/Article1-877077.aspx|title=Shahid Kapoor, uncut|work=Hindustan Times|accessdate=2012 May 11|date=2012 June 22|archive-date=2012-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20120624000112/http://www.hindustantimes.com/Brunch/Brunch-Stories/Shahid-Kapoor-uncut/Article1-877077.aspx|url-status=dead}}</ref> 2012-ൽ മെയിൽ ഒരു അഭിമുഖത്തിനിടെ താൻ യു.ടി.വി. മോഷൻ പിക്ചേർസ് എന്ന കമ്പനിയുടെ സി.ഇ.ഒ ആയ [[സിദ്ധാർത്ഥ് റോയ് കപൂർ|സിദ്ധാർത്ഥ് റോയ് കപൂറുമായി]] പ്രണയത്തിലാണെന്ന് വിദ്യ വെളിപ്പെടുത്തി.<ref>{{cite web|url=http://ibnlive.in.com/news/i-am-dating-siddharth-roy-kapoor-vidya-balan/256908-8-66.html|title=I am dating Siddharth Roy Kapoor: Vidya Balan|publisher=IBNLive|accessdate=2012 May 11|date=2012 May 11|archive-date=2013-12-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20131225191608/http://ibnlive.in.com/news/i-am-dating-siddharth-roy-kapoor-vidya-balan/256908-8-66.html|url-status=dead}}</ref> 2012 ബാന്ദ്രയിൽ വച്ച് നടന്ന ഒരു സ്വകാര്യ ചടങ്ങിൽ അവർ വിവാഹിതരായി.<ref>{{cite web|last=Prashar|first=Chandni|url=http://movies.ndtv.com/movie_story.aspx?section=Movies&Id=305276&keyword=bollywood&subcatg=MOVIESINDIA&nid=305276|title=Vidya Balan is now Mrs. Siddharth Roy Kapur|publisher=NDTV|date=2012 December 14|accessdate=2012 December 14|archive-date=2012-12-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20121214215033/http://movies.ndtv.com/movie_story.aspx?section=Movies&Id=305276&keyword=bollywood&subcatg=MOVIESINDIA&nid=305276|url-status=dead}}</ref> വിദ്യ ഒരു സാമൂഹ്യപ്രവർത്തക കൂടിയാണ്. 2011 മാർച്ചിൽ വേൾഡ് വൈൽഡ്‌ലൈഫ് ഫണ്ട് സംഘടിപ്പിച്ച 'എർത്ത് അവർ' എന്ന പരിപാടിക്ക് വിദ്യ പ്രചാരണം നൽകിയിരുന്നു.<ref>{{cite news|last=Wadhwa|first=Akash|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-03-17/news-interviews/28699077_1_earth-hour-vidya-balan-wwf|title=Vidya Balan to promote Earth Hour|work=The Times of India|accessdate=2012 September 24|date=2011 March 17|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CnjWCeOf?url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-03-17/news-interviews/28699077_1_earth-hour-vidya-balan-wwf|archivedate=2012-12-10|url-status=dead}}</ref> കൊൽക്കത്തയിൽ നിന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ചൈൽഡ് ഇൻ നീഡ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് എന്ന നോൺ-പ്രോഫിറ്റ് സംഘടനയ്ക്ക് വേണ്ടി വിദ്യ ഒരിക്കൽ പ്രചാരണം നടത്തുകയുണ്ടായി.<ref>{{cite news|last=Chatterjee|first=Chandreyee|url=http://www.telegraphindia.com/1120529/jsp/calcutta/story_15541666.jsp#.UF_9r40gejs|title=Canvas to canvass for nutrition cause|work=The Telegraph|accessdate=2012 September 24|date=2012 May 29|archive-date=2018-07-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20180703162430/https://www.telegraphindia.com/1120529/jsp/calcutta/story_15541666.jsp#.UF_9r40gejs|url-status=dead}}</ref> 2012 സെപ്റ്റമ്പറിൽ ഉത്തർ പ്രദേശിലെ മിർസാപൂർ എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ സ്ത്രീശക്തിയും കുട്ടികളുടെ വിദ്യാഭ്യാസവും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും വിദ്യ പ്രചാരണം നടത്തി.<ref>{{cite news|last=Udasi|first=Harshikaa|url= http://www.thehindu.com/arts/cinema/article3877583.ece |title=Doing her bit for society|work=The Hindu|accessdate=2012 September 24|date=2012 September 9}}</ref> സ്ത്രീശക്തിയുടെ ഉന്നമനത്തിനു വിദ്യ നടത്തുന്ന സംഭാവനകൾ കണക്കിലെടുത്ത് 2012-ൽ കൊൽകത്ത ചേമ്പർ ഓഫ് കൊമേർസ് നൽകുന്ന 'പ്രഭ കൈതാൻ പുരസ്കാർ' എന്ന പുരസ്കാരം വിദ്യയ്ക്ക് നൽകപ്പെട്ടു. ഈ പുരസ്കാരം ലഭിക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ വ്യക്തിയാണ് വിദ്യ.<ref>{{cite web|title=Vidya Balan bags another award, but not for a film!|url=http://www.highbeam.com/doc/1P3-2675120141.html|work=Daily News and Analysis {{Subscription required|via=[[HighBeam Research]]}}|accessdate=2012 September 24|date=2012 June 1|archive-date=2014-06-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20140610075855/http://www.highbeam.com/doc/1P3-2675120141.html|url-status=dead}}</ref> ഇന്ത്യയിലെ പൊതുശൗച്യം വർദ്ധിപ്പിക്കാനായി ഭാരതസർക്കാൻ നടത്തുന്ന പരിപാടികളുടെ പ്രചാരക കൂടിയാണ് വിദ്യ.<ref>{{cite news|last=Chakravorty|first=Vinayak|url=http://www.dailymail.co.uk/indiahome/indianews/article-2140168/Celebs-cause-Vidya-Balan-latest-long-line-Bollywood-stars-getting-involved-philanthropy.html |title=Celebs with a cause: Vidya Balan is only the latest in a long line of Bollywood stars getting involved in philanthropy|work=Daily Mail|accessdate=2012 September 24|date=2012 May 6}}</ref> == അവാർഡുകൾ == * 2006 മികച്ച പുതുമുഖ നടിക്കുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരം (പരിണീത) * 2006 മികച്ച പുതുമുഖ നടിക്കുള്ള സ്റ്റാർ സ്ക്രീൻ പുരസ്കാരം (പരിണീത) * 2006 മികച്ച പുതുമുഖ നടിക്കുള്ള സ്സീ സിനി പുരസ്കാരം (പരിണീത) * 2006 മികച്ച പുതുമുഖ നടിക്കുള്ള ഐ ഐ എഫ് എ (IIFA) പുരസ്കാരം (പരിണീത) * 2011 മികച്ച നടിക്കുള്ള [[ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം]] <ref>{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/movies/hindi/256888/ |title=ബ്യാരി മികച്ച ചിത്രം: വിദ്യാ ബാലൻ നടി / മാതൃഭൂമി |access-date=2012-03-07 |archive-date=2012-03-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120313224609/http://www.mathrubhumi.com/movies/hindi/256888/ |url-status=dead }}</ref> * 2014 [[പത്മശ്രീ]] പുരസ്കാരം == അഭിനയിച്ച സിനിമകൾ == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" |- bgcolor="#CCCCCC" align="center" ! വർഷം !! ചലച്ചിത്രം !! കഥാപാത്രം |- | 2003 || ''ഭലോ ദേക്കോ'' || ആനന്ദി |- | 2005 || ''[[പരിനീത (2005 ചലച്ചിത്രം)|പരിണീത]]'' || ലോലിത |- | 2006 || [[ലഗേ രഹോ മുന്നാഭായി]] || ജാഹ്നവി |- | 2007 || ''ഗുരു'' || മീനു സക്സെന |- | 2007 || ''സലാം ഇഷ്ക്'' || തെഹ്സീബ് രൈണ |- | 2007 || ''ഏകലവ്യ'' || രാജേശ്വരി |- | 2007 || ''ഹേ ബേബി'' || ഇഷ |- | 2007 || ''ഭൂൽ ഭുലൈയ്യ'' || അവ്നി/മഞ്ജുലിക |- | 2008 || ''ഹല്ല ബോൽ'' || സ്നേഹ |- | 2008 || ''കിസ്മത് കണക്ഷൻ'' || പ്രിയ |- | 2009 || ''പാ '' || വിദ്യ |- | 2010 || ''ഇഷ്ഖിയ '' || ക്രിഷ്ണ വർമ |- | 2011 || ''നൊ വൺ കിൽഡ് ജസ്സിക്ക'' || സുബ്രീന ലാൽ |- | 2011 || ''ഉറുമി'' || ഭൂമി/മാക്കം |- | 2011 || ''താങ്ക്യൂ'' || കിഷന്റെ ഭാര്യ |- | 2011 || ''ദം മാരോ ദം'' || Mrs. കമ്മത്ത് |- | 2011 || ''ദി ഡേർട്ടി പിക്ചർ'' || സിൽക്ക്/രേഷ്മ |- | 2012 || ''[[കഹാനി]]'' || വിദ്യ ബാഗ്ച്ചി |- |2019 || [[ശകുന്തള ദേവി- ഹ്യൂമൻ കംപ്യൂട്ടർ]] || ശകുന്തള ദേവി |- |2022 |[[ജൽസ (2022 ചലച്ചിത്രം)|ജൽസ]] |മായ മേനോൻ |} == അവലംബം == {{reflist|3}} {{National Film Award for Best Actress}} == പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://www.chakpak.com/celebrity/vidya-balan/biography/35628 വിദ്യാ ബാലന്റെ ജീവചരിത്രം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080120071352/http://www.chakpak.com/celebrity/vidya-balan/biography/35628 |date=2008-01-20 }} {{commonscat|Vidya Balan}} [[വർഗ്ഗം:1978-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജനുവരി 1-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രനടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:മികച്ച പുതുമുഖനടിക്കുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മികച്ച നടിക്കുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബംഗാളി ചലച്ചിത്രനടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:മുംബൈ സർവകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ]] {{actor-stub|Vidya Balan}} rke882ske67b086io6b51u8icba4t3w 0 28560 4617120 3898326 2026-05-04T06:58:27Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617120 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Wipro Technologies}} {{Infobox_Company | company_name = വിപ്രോ ടെക്നോളജീസ് | company_type = പബ്ലിക് ([[NYSE]]: [http://www.nyse.com/about/listed/lcddata.html?ticker=WIT WIT]) | company_logo = [[ചിത്രം:WiproLogo.jpg|150px|വിപ്രോ കോർപ്പറേറ്റ് ലോഗോ]] | foundation = 1945 (സ്വാതന്ത്യത്തിനു മുമ്പ്) | location = {{flagicon|IND}} [[ബാംഗ്ലൂർ]] | key_people = [[അസിം പ്രേംജി]], ചെയർമാൻ &[[മാനേജിങ്ങ് ഡയരക്ടർ]] | num_employees = 97,891 സെപ്തംബർ ([[2009]]) പ്രകാരം <ref>{{cite web|url=http://www.wipro.com/corporate/investors/pdf-files/ifrs_pressrelease-Q2-FY09_10.pdf|title=wipro quarter results|accessdate=2009-10-29|archive-date=2010-01-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20100114175756/http://wipro.com/corporate/investors/pdf-files/ifrs_pressrelease-Q2-FY09_10.pdf|url-status=dead}}</ref> | revenue = {{profit}}$3.47 billion [[United States dollar|USD]] | net_income = {{profit}}$677 million [[United States dollar|USD]] | industry = [[Information technology]] services | slogan = Applied Innovation | homepage = [http://www.wipro.com/ www.wipro.com] }} [[വിവരസാങ്കേതിക വിദ്യ|വിവരസാങ്കേതിക വിദ്യാ]] സർ‌വ്വീസ് രംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] കമ്പനിയാണ്‌ [[1980]]-ൽ ആരംഭിച്ച '''വിപ്രോ ടെക്നോളജീസ്'''. ഇത് വിപ്രോ ലിമിറ്റഡിന്റെ ഗ്ലോബൽ ഐ.ടി സ‌ർ‌വീസസ് വിഭാഗമാണ്‌. [[ബാംഗ്ലൂർ]] ആസ്ഥാനമായ ഈ കമ്പനി ഇന്ത്യയിലെ മൂന്നാമത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ഐ.ടി കമ്പനിയാണ്‌<ref>{{cite news | title=NASSCOM Announces Top-15 ITES-BPO Exporters Rankings for FY 06-07 | url=http://www.nasscom.in/Nasscom/templates/NormalPage.aspx?id=51802 | access-date=2008-05-29 | archive-date=2010-11-29 | archive-url=https://web.archive.org/web/20101129215535/http://nasscom.in/Nasscom/templates/NormalPage.aspx?id=51802 | url-status=dead }}</ref>. 2002-വിപ്രോ സ്വന്തമാക്കിയ ഒരു ബി.പി.ഒ. കമ്പനിയിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥരടക്കം ഈ കമ്പനിക്ക് സെപ്തംബർ 2009 പ്രകാരം 97981 ജീവനക്കാർ ഉണ്ട്<ref>{{cite news | title=Wipro to hire more at the entry level | url=http://infotech.indiatimes.com/Wipro_to_hire_more_at_the_entry_level/articleshow/2201633.cms | publisher=Indiatimes | date=October 19, 2006 | accessdate=2007-04-11 | archive-date=2007-02-10 | archive-url=https://web.archive.org/web/20070210002151/http://infotech.indiatimes.com/Wipro_to_hire_more_at_the_entry_level/articleshow/2201633.cms | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.wipro.com/corporate/investors/pdf-files/ifrs_pressrelease-Q2-FY09_10.pdf|title=wipro quarter results|accessdate=2009-10-29|archive-date=2010-01-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20100114175756/http://wipro.com/corporate/investors/pdf-files/ifrs_pressrelease-Q2-FY09_10.pdf|url-status=dead}}</ref> . ഇപ്പോഴത്തെ ചെയർമാൻ [[അസിം പ്രേംജി|അസിം പ്രേംജിയുടെ]] പിതാവ് ഹാഷം പ്രേംജി [[1945]]-ൽ സ്ഥാപിച്ച [[വെസ്റ്റേൺ ഇന്ത്യാ വെജിറ്റെബിൾ പ്രോഡക്റ്റ്സ്]] എന്ന സസ്യ എണ്ണ കമ്പനിയിൽനിന്നാണ് ഇന്നത്തെ വിപ്രോയുടെ തുടക്കം. [[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] അമല്നീരിൽ സ്ഥാപിച്ച വനസ്പതി നിർമ്മാണ ഫാക്ടറിയിൽ നിന്നു തുടങ്ങിയ വിപ്രൊ പിന്നീട് പല മേഖലകളിലേക്കും പ്രവർത്തനം വ്യാപിപ്പിച്ചു. 1970കളുടെ അന്ത്യത്തിൽ വിപ്രോ ഐ.ടി മേഖലയിലേക്ക് പ്രവർത്തനങ്ങൾ വ്യാപിപ്പിച്ചു. ==നാഴികക്കല്ലുകൾ== * 1945 - [[വെസ്റ്റേൺ ഇന്ത്യാ വെജിറ്റെബിൾ പ്രോഡക്റ്റ്സ്]] എന്ന കമ്പനിയായ തുടക്കം<ref>{{cite web|url=http://www.wiproapplyingthoughtinschools.com/aboutwipro/our_journey.htm|title=Wipro - The Journey|publisher=Wipro|accessdate=2009-08-20|archive-date=2009-09-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20090925084748/http://www.wiproapplyingthoughtinschools.com/aboutwipro/our_journey.htm|url-status=dead}}</ref> * 1947 - [[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] അമല്നീരിൽ എണ്ണ മിൽ സ്ഥാപിച്ചു. * 1960 - അമൽനറിൽ അലക്കു സോപ്പ് 787 നിർമ്മാണം * 1970 - അമല്നീരിൽ വനസ്പതി നിർമ്മാണം * 1975 - വിൻട്രോൾ എന്ന പേരിൽ ബാംഗ്ലൂരിൽ എൻജിനീയറിങ്, ഹൈഡ്രോളിക് സിലിണ്ടർ നിർമ്മാണം(ഇപ്പോൾ വിപ്രോ ഫ്ലൂയിഡ് പവർ). * 1977 - വിപ്രോ പ്രോഡക്ട്സ് ലിമിറ്റഡ് എന്ന് പേര് മാറി. * 1980 - വിവരസാങ്കേതിക രംഗത്ത് പ്രവേശനം. * 1990 - വിപ്രോ-ജിഇ മെഡിക്കൽ സംവിധാനങ്ങളുടെ സംയോജനം * 1992 - ഗ്ലോബൽ ഐ.ടി സ‌ർ‌വീസസ് എന്നായി ആഗോള തലത്തിൽ * 1993 - ഓഫ്‌ഷോർ വികസനത്തിനുള്ള ബിസിനസ് ഇന്നൊവേഷൻ അവാർഡ്{{Citation needed|date=December 2008}} * 1995 - ISO 9001 ക്വാളിറ്റി സർട്ടിഫിക്കറ്റ് കിട്ടുന്നു<ref name="moneycontrol">{{cite web|url=http://www.moneycontrol.com/stocks/company_info/company_history.php?sc_did=W|title=Company History - Wipro|publisher=moneycontrol.com|accessdate=2008-12-31}}</ref>, മാച്ച്യൂർ പ്രോസസ്സിന്റെ ഭാഗമായി രണ്ട് തവണ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തി. * 1997 - വിപ്രോയ്ക്ക് SEI CMM ലെവൽ 3 സർട്ടിഫിക്കേഷൻ ലഭിക്കുന്നു, എന്റർപ്രൈസ് വൈഡ് പ്രോസസ്സുകൾ നിർവചിച്ചിരിക്കുന്നു{{Citation needed|date=December 2008}} **സിക്‌സ് സിഗ്മ സംരംഭത്തിന്റെ തുടക്കം, പ്രോജക്ട് തലത്തിൽ ആരംഭിച്ച വൈകല്യങ്ങൾ തടയുന്നതിനുള്ള നടപടികൾ.<ref>{{cite web|url=http://www.blonnet.com/2002/07/03/stories/2002070301500700.htm|title=Wipro betting on quality to compete |last=Phadnis |first=Chitra |date=July 2 |publisher=The Hindu Business Line|accessdate=2009-01-13}}</ref> * 1998 - Wipro first software services company in the world to get SEI CMM level 5 * 1999 - Wipro's market capitalization is the highest in India{{Citation needed|date=December 2008}} * 2000 - Start of the Six Sigma initiative, defects prevention practices initiated at project level. Wipro listed on New York Stock Exchange.<ref>{{cite web|url=http://www.wipro.com/news/faqs.htm|title=Wipro Faqs|access-date=2009-10-29|archive-date=2009-11-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20091113141906/http://www.wipro.com/news/faqs.htm|url-status=dead}}</ref> * 2001 - First Indian company to achieve the "TL9000 certification" for industry specific quality standards{{Citation needed|date=December 2008}}. ** Wipro acquires American Management Systems’ global energy practice.{{Citation needed|date=December 2008}} ** Becomes world's first PCMM Level 5 company.<ref>{{cite web|url=http://www.blonnet.com/2002/11/02/stories/2002110200810705.htm|title=Wipro gets PCMM certification|publisher=The Hindu Business Line|accessdate=2009-01-13}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ** Premji established Azim Premji Foundation, a not-for-profit organization for elementary education. ** Wipro becomes only Indian company featured in Business Week’s 100 best-performing technology companies.{{Citation needed|date=December 2008}} * 2002 ** World’s first CMMi ver 1.1 Level 5 company.<ref>{{cite web|url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m0EIN/is_/ai_86467158|title=Wipro Technologies is World's First CMMi Level 5 Ver 1.1 Organization|date=May 30, 2002|publisher=Business Wire|accessdate=2008-12-31|archiveurl=https://archive.today/20120709061429/http://findarticles.com/p/articles/mi_m0EIN/is_2002_May_30/ai_86467158/|archivedate=2012-07-09|url-status=live}}</ref> ** Wipro acquires Spectramind.<ref name="moneycontrol" /> ** Ranked the 7th software services company in the world by ''[[BusinessWeek]]'' (Infotech 100, November 2002){{Verify source|date=December 2008}}. * 2003 ** Wipro acquires Nervewire.<ref name="moneycontrol" /> ** Wipro Technologies Wins Prestigious IEEE Award for Software Process Excellence{{Citation needed|date=December 2008}} ** Wipro Technologies awarded prestigious ITSMA award for services marketing excellence{{Citation needed|date=December 2008}} ** Wipro wins the 2003 Asian Most Admired Knowledge Enterprise Award.{{Citation needed|date=December 2008}} * 2004 ** Crossed the $1 Billion mark in annualized revenues.{{Citation needed|date=December 2008}} ** Wipro launches India’s first RFID enabled apparel store{{Citation needed|date=December 2008}}. ** Wipro Technologies named Asian Most Admired Knowledge Enterprise second year in a row{{Citation needed|date=December 2008}}. ** IDC rates Wipro as the leader among worldwide offshore service providers<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/817254.cms|title=IDC rates Wipro as the leader|date=August 16, 2004|publisher=The Times of India|accessdate=2008-12-31}}</ref> * 2005 - Wipro acquires mPower to enter payments space{{Clarify me|date=January 2009}} and also acquires European System on Chip (SoC) design firm NewLogic * 2006 - Wipro acquires Enabler to enter Niche Retail market * 2008 - Wipro acquires Gallagher Financial Systems{{Citation needed|date=March 2009}} to enter mortgage loan origination space. * 2009 ** Wipro stops Connectivity IP and closes NewLogic Sophia-Antipolis R&D center<ref>{{cite web|url=http://wireless.leader.free.fr/index.php?Itemid=76|title=Wipro-NewLogic closes its site in France !|date=August 7, 2009|accessdate=2009-08-14}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. ** UK Based Finance Company Friends Provident outsources the Administrative work of major Corporate Pension Schemes.{{fact|Oct 2009}} == അവലംബം == <references/> {{Company-stub|Wipro Technologies}} [[വിഭാഗം:ഇന്ത്യൻ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ കമ്പനികൾ]] [[വർഗ്ഗം:നാഷണൽ സ്റ്റോക്ക് എക്സ്ചേഞ്ചിൽ ലിസ്റ്റ് ചെയ്ത കമ്പനികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബോംബെ സ്റ്റോക്ക് എക്സ്ചേഞ്ചിൽ ലിസ്റ്റ് ചെയ്ത കമ്പനികൾ]] hwserlawg7gkt4gaiuvovi5hgxtdqa3 0 29900 4617144 4440571 2026-05-04T08:25:33Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617144 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Windows Server 2003}} {{Infobox OS | name = വിൻഡോസ് സെർവർ 2003 | version of = [[Windows NT]] | screenshot = Windows Server 2003 Enterprise Edition trial.png | caption = വിൻഡോസ് സെർവർ 2003-ന്റെ സ്ക്രീൻഷോട്ട് | developer = [[Microsoft]] | family = [[Microsoft Windows]] | working state = No longer supported | source model = {{ubl | [[Proprietary software|Closed-source]] | [[Source-available software|Source-available]] (through [[Shared Source Initiative]]) }} | release version = Service Pack 2 (5.2.3790.3959) | first release date = {{Start date and age|2003|3|28}}<ref name="RTM">{{cite web |url=https://news.microsoft.com/2003/03/28/microsoft-windows-server-2003-released-to-manufacturing/ |title=Microsoft Windows Server 2003 Released to Manufacturing |date=March 28, 2003 |publisher=[[Microsoft]] |work=News Center |archive-date=January 13, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150113054010/https://news.microsoft.com/2003/03/28/microsoft-windows-server-2003-released-to-manufacturing/ |url-status=live }}</ref> | release date = {{Start date and age|2007|3|13|df=no}}<ref>{{cite web|title=SP2 Goes Live|url=https://blogs.technet.microsoft.com/windowsserver/2007/03/13/sp2-goes-live/|website=Windows Server Blog|date=13 March 2007|publisher=[[Microsoft]]}}</ref> | GA date = {{Start date and age|2003|4|24}}<ref>{{cite web|title=Microsoft Windows Server 2003 Is Available Worldwide Today|url=https://news.microsoft.com/2003/04/24/microsoft-windows-server-2003-is-available-worldwide-today/|website=News Center|publisher=[[Microsoft]]|date=April 24, 2003|location=San Francisco}}</ref> | marketing target = Business and Server | programmed in = | language = <!-- Supported human languages (English, French, Italian, Arabic, ...) --> | language count = | language footnote = | update model = [[Windows Update]] | package manager = | supported platforms = [[IA-32]], [[x86-64]], [[Itanium]] | kernel type = [[Hybrid kernel|Hybrid]] ([[Windows NT kernel]]) | ui = [[Windows shell]] ([[Graphical user interface|Graphical]]) | license = [[Trialware]]<ref>{{cite web|title=Windows Server 2003 Evaluation Kit|url=http://www.microsoft.com/windowsserver2003/evaluation/trial/evalkit.mspx|website=microsoft.com|publisher=[[Microsoft]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20050101023313/http://www.microsoft.com/windowsserver2003/evaluation/trial/evalkit.mspx|archive-date=1 January 2005|date=6 November 2003}}</ref> and [[volume licensing]],<ref>{{cite web|title=Volume Licensing Programs for Windows Server 2003|url=http://www.microsoft.com/windowsserver2003/howtobuy/licensing/vollicensing.mspx|website=microsoft.com|publisher=[[Microsoft]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20050113170845/http://www.microsoft.com/windowsserver2003/howtobuy/licensing/vollicensing.mspx|archive-date=13 January 2005|date=15 June 2004}}</ref> with [[client access license]]s<ref>{{cite web|title=Windows Server 2003 Pricing|url=http://www.microsoft.com/windowsserver2003/howtobuy/licensing/pricing.mspx|website=microsoft.com|publisher=[[Microsoft]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20041229123308/http://www.microsoft.com/windowsserver2003/howtobuy/licensing/pricing.mspx|archive-date=29 December 2004|date=6 February 2004}}</ref> | preceded by = [[Windows 2000 Server]] (1999) | succeeded by = [[Windows Server 2008]] (2008) | website = [https://web.archive.org/web/20030701063227/http://microsoft.com/windowsserver2003/default.mspx Windows Server 2003] | support status = ''All editions except Windows Storage Server 2003 and Windows Small Business Server 2003 (including R2):''<br />Mainstream support ended on July 13, 2010<br />Extended support ended on July 14, 2015<ref>{{cite web | url=https://docs.microsoft.com/en-us/lifecycle/products/windows-server-2003-| title=Windows Server 2003 - Microsoft Lifecycle | website=Microsoft Docs| access-date=November 6, 2021}}</ref><ref>{{cite web | url=https://docs.microsoft.com/en-us/lifecycle/products/windows-server-2003-r2| title=Windows Server 2003 R2 - Microsoft Lifecycle | website=Microsoft Docs| access-date=November 6, 2021}}</ref><ref name="winserv2003-endsupinfo">{{cite web | url=http://www.microsoft.com/en-us/server-cloud/products/windows-server-2003/ | title=Windows Server 2003 end of support | publisher=Microsoft | access-date=19 June 2015}}</ref><br /> ''Windows Storage Server 2003 (including R2):''<br /> Mainstream support ended on October 11, 2011<br /> Extended support ended on October 9, 2016<ref name=SS03>{{cite web|title=Windows Storage Server 2003 - Microsoft Lifecycle |url=https://docs.microsoft.com/en-us/lifecycle/products/windows-storage-server-2003|access-date=November 6, 2021|website=Microsoft Docs}}</ref><ref>{{cite web|title=Windows Storage Server 2003 R2 - Microsoft Lifecycle |url=https://docs.microsoft.com/en-us/lifecycle/products/windows-storage-server-2003-r2|access-date=November 6, 2021|website=Microsoft Docs}}</ref><br />''Windows Small Business Server 2003 (including R2):''<br /> Mainstream support ended on April 12, 2011<br /> Extended support ended on April 12, 2016<ref>{{cite web|title=Windows Small Business Server 2003 - Microsoft Lifecycle |url=https://docs.microsoft.com/en-us/lifecycle/products/microsoft-windows-small-business-server-2003|access-date=November 6, 2021|website=Microsoft Docs}}</ref><ref>{{cite web|title=Windows Small Business Server 2003 R2 - Microsoft Lifecycle|url=https://docs.microsoft.com/en-us/lifecycle/products/microsoft-windows-small-business-server-2003-r2|access-date=November 6, 2021|website=Microsoft Docs}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Installing a Service Pack is Required for Continued Support after April 10, 2007<ref>{{cite web | url=https://docs.microsoft.com/en-us/lifecycle/products/windows-server-2003-| title=Windows Server 2003 - Microsoft Lifecycle | website=Microsoft Docs| access-date=November 6, 2021}}</ref> | date = January 2009 <!-- approximate date of template insertion for dating hidden maintenance categories --> }} '''വിൻഡോസ് സെർവർ‌ 2003''' [[മൈക്രോസോഫ്റ്റ്‌]] നിർമിച്ച ഒരു [[server|സെർ‌വർ]] [[ഓപ്പറേറ്റിങ്ങ് സിസ്റ്റം]] ആകുന്നു. [[വിൻഡോസ് 2000]] സെർ‍വറിന്റെ തുട‌ർച്ചയായി [[2003]] [[ഏപ്രിൽ 24]]-നാണ്‌ ഇത് ആദ്യമായി ഇറക്കിയത്. ഇതിന്റെ മെച്ചപെട്ട പതിപ്പ് [[2005]] ഡിസംബറിൽ ഇറക്കുകയുണ്ടായി.<ref>{{cite web |url=https://news.microsoft.com/2003/03/28/microsoft-windows-server-2003-released-to-manufacturing/ |title=Microsoft Windows Server 2003 Released to Manufacturing |work=News Center |publisher=Microsoft |date=28 March 2003 }}</ref> ഇത് വിൻഡോസ് എൻടി ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റം ഫാമിലിയുടെ ഭാഗമാണ്. വിൻഡോസ് 2000 സെർവർ പതിപ്പിന്റെ പിൻഗാമിയും വിൻഡോസ് സെർവർ 2008-ന്റെ മുൻഗാമിയുമാണ് വിൻഡോസ് സെർവർ 2003.<ref>{{cite web |url=http://www.microsoft.com/en-us/news/press/2003/apr03/04-24windowsserver2003launchpr.aspx |title=Microsoft Windows Server 2003 Is Available Worldwide Today |work=News Center |publisher=Microsoft |location=[[San Francisco]] |date=24 April 2003 | access-date=1 April 2013}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Mosley |first=Dion |date=2023-01-02 |title=Windows Server Basics - Learning Windows Server 2003 |url=https://www.serverbrain.org/learning-2003-2/windows-server-basics.html |access-date=2023-01-14 |website=Windows Server Brain |language=en |archive-date=2023-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230114111101/https://www.serverbrain.org/learning-2003-2/windows-server-basics.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Difference Between Windows Server 2003 And 2008 |url=https://blogs.siliconindia.com/ewtwt/Difference_between_Windows_Server_2003_and_2008-bid-pgKwJ5Ef98218573.html |access-date=2023-01-14 |website=blogs.siliconindia.com}}</ref> വിൻഡോസ് സെർവർ 2003 R2 എന്ന പരിഷ്കരിച്ച പതിപ്പ് 2005 ഡിസംബർ 6-ന് പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{Cite web |last=GitHub-Name |title=Windows Server 2003 R2 - Microsoft Lifecycle |url=https://learn.microsoft.com/en-us/lifecycle/products/windows-server-2003-r2 |access-date=2023-01-13 |website=learn.microsoft.com |language=en-us}}</ref>വിൻഡോസ് സെർവർ 2003 ഉപഭോക്തൃ ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റമായ [[വിൻഡോസ് എക്സ്‌പി|വിൻഡോസ് എക്സ്പിയെ]] അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്.<ref>{{Cite web |title=Windows XP Server 2003 Overview |url=https://www.free-online-training-courses.com/windows-xp-server-2003-overview/ |access-date=2023-01-13 |website=www.free-online-training-courses.com }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> വിൻഡോസ് എക്സ്പി 64-ബിറ്റ് പതിപ്പിലും വിൻഡോസ് എക്സ്പി പ്രൊഫഷണൽ x64 പതിപ്പിലും വിൻഡോസ് സെർവർ 2003-ന്റെ [[kernel|കേർണൽ]] ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്, ഇത് വിൻഡോസ് വിസ്തയുടെ വികസനത്തിന് തുടക്കമിടുകയും ചെയ്തു.<ref name="vista">{{cite web|url=http://channel9.msdn.com/Shows/Going+Deep/Rob-Short-and-kernel-team-Going-deep-inside-Windows-Vistas-kernel-architecture|title=Rob Short (and kernel team) - Going deep inside Windows Vista's kernel architecture - Going Deep - Channel 9|publisher=Microsoft|work=Channel 9}}</ref> ==അവലോകനം== വിൻഡോസ് സെർവർ 2003 എന്നത് വിൻഡോസ് 2000 സെർവറിന്റെ ഫോളോ-അപ്പ് ആണ്, ഇത് വിൻഡോസ് എക്സ്പിയിൽ നിന്നുള്ള കംപാറ്റിബിലിറ്റിയും മറ്റ് സവിശേഷതകളും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. വിൻഡോസ് 2000-ൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, വിൻഡോസ് സെർവർ 2003-ന്റെ ഡിഫോൾട്ട് ഇൻസ്റ്റാളേഷനിൽ പുതിയ മെഷീനുകളുടെ അറ്റാക്ക് സർഫേസ്(ഒരു അനധികൃത ഉപയോക്താവിന് ("ആക്രമണക്കാരിക്ക്") ഒരു പരിസ്ഥിതിയിലേക്ക് ഡാറ്റ നൽകാനോ അതിൽ നിന്ന് ഡാറ്റ എക്‌സ്‌ട്രാക്‌റ്റുചെയ്യാനോ ശ്രമിക്കുന്ന വ്യത്യസ്ത പോയിന്റുകളുടെ ("ആക്രമണ വെക്‌ടറുകൾ" എന്നതിന്റെ) ആകെത്തുകയാണ് ഒരു സോഫ്റ്റ്‌വെയർ എൺവയൺമെന്റിന്റെ അറ്റാക്ക് സർഫേസ്.) കുറയ്ക്കുന്നതിന് സെർവർ ഘടകങ്ങളൊന്നും പ്രവർത്തനക്ഷമമാക്കിയിട്ടില്ല. വിൻഡോസ് സെർവർ 2003-ൽ പഴയ ആപ്ലിക്കേഷനുകൾ കൂടുതൽ സ്ഥിരതയോടെ പ്രവർത്തിക്കാൻ അനുവദിക്കുന്നതിന് ആവശ്യമായ കമ്പാറ്റിബിലിറ്റി മോഡുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇത് വിൻഡോസ് എൻടി 4.0 ഡൊമെയ്‌ൻ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള നെറ്റ്‌വർക്കിംഗ് കൂടുതൽ അനുയോജ്യമാക്കി. വിൻഡോസ് എൻടി 4.0-ൽ നിന്ന് വിൻഡോസ് സെർവർ 2003, [[വിൻഡോസ് എക്സ്പി]] പ്രൊഫഷണൽ എന്നിവയിലേക്കുള്ള മാറ്റം സുഗമമാക്കുന്നതിന് വിൻഡോസ് സെർവർ 2003 മെച്ചപ്പെടുത്തിയ ആക്റ്റീവ് ഡയറക്‌ടറി കമ്പാറ്റിബിലിറ്റിയും പരിവർത്തനം എളുപ്പമാക്കുന്നതിനുള്ള പിന്തുണയും കൊണ്ടുവന്നു.<ref>{{Cite web |last=Petri |first=Daniel |date=2009-01-08 |title=Overview of Windows Server 2003 - Standard Edition {{!}} Petri IT Knowledgebase |url=https://petri.com/overview_of_windows_server_2003_standard_edition/ |access-date=2023-01-14 |website=petri.com |language=en-US}}</ref> ഐഎ64, [[x86-64|x64]] ആർക്കിടെക്ചറുകൾ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന വിൻഡോസിന്റെ ആദ്യ സെർവർ പതിപ്പാണ് വിൻഡോസ് സെർവർ 2003.<ref>{{Cite web |last=Team |first=Microsoft Windows Server |date=2005-04-05 |title=Windows Server 2003 SP1 and X64 Editions - A Historical Perspective |url=https://cloudblogs.microsoft.com/windowsserver/2005/04/05/windows-server-2003-sp1-and-x64-editions-a-historical-perspective/ |access-date=2023-01-14 |website=Microsoft Windows Server Blog |language=en-US}}</ref> വികസനത്തിനിടയിൽ ഉൽപ്പന്നം നിരവധി പേരുമാറ്റങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോയി. 2000-ൽ ആദ്യമായി പ്രഖ്യാപിച്ചപ്പോൾ, "വിസ്ലർ സെർവർ" എന്ന രഹസ്യനാമത്തിലാണ് ഇത് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്; 2001-ന്റെ മധ്യത്തിൽ കുറച്ചു കാലത്തേക്ക് "വിൻഡോസ് 2002 സെർവർ" എന്ന് നാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു, തുടർന്ന് "വിൻഡോസ് .നെറ്റ് സെർവർ", "വിൻഡോസ് .നെറ്റ് സെർവർ 2003". .നെറ്റ് ഫ്രെയിംവർക്കിൽ ".നെറ്റ്" ബ്രാൻഡിംഗ് ഫോക്കസ് ചെയ്യാൻ മൈക്രോസോഫ്റ്റ് തിരഞ്ഞെടുത്തതിന് ശേഷം, ഈ ഒഎസ് ഒടുവിൽ "വിൻഡോസ് സെർവർ 2003" ആയി പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{cite web|url=https://www.cnet.com/news/windows-servers-identity-crisis/|title=Windows Server's identity crisis|date=9 January 2003|work=[[CNET]]|publisher=[[CBS Interactive]]|access-date=16 August 2019}}</ref> ==വികസനം== മൈക്രോസോഫ്റ്റ് റിസർച്ചിലെ [[കമ്പ്യൂട്ടർ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ]] അമിതാഭ് ശ്രീവാസ്തവ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത പ്രീഫാസ്റ്റ്(PREfast)<ref name="forbes.com">{{cite web|url=https://www.forbes.com/free_forbes/2003/0526/147_2.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20040224104127/http://www.forbes.com/free_forbes/2003/0526/147_2.html|url-status=dead|archive-date=February 24, 2004|title=The Exterminator - Forbes.com|work=forbes.com}}</ref>എന്ന സോഫ്റ്റ്‌വെയർ സിസ്റ്റം ഉപയോഗിച്ച് ബഗുകൾക്കായുള്ള സെമി-ഓട്ടോമേറ്റഡ് ടെസ്റ്റിംഗിന് വിധേയമാക്കിയ ആദ്യത്തെ മൈക്രോസോഫ്റ്റ് വിൻഡോസ് പതിപ്പാണ് വിൻഡോസ് സെർവർ 2003.<ref name="ReferenceA">{{cite web|url=https://www.forbes.com/free_forbes/2003/0526/147.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20040102183707/http://www.forbes.com/free_forbes/2003/0526/147.html|url-status=dead|archive-date=January 2, 2004|title=The Exterminator - Forbes.com|work=forbes.com}}</ref> ഓട്ടോമേറ്റഡ് ബഗ് ചെക്കിംഗ് സിസ്റ്റം ആദ്യം [[വിൻഡോസ് 2000]]-ൽ പരീക്ഷിച്ചുവെങ്കിലും അത് പൂർണ്ണതയുള്ളതായിരുന്നില്ല. അമിതാഭ് ശ്രീവാസ്തവയുടെ പ്രീഫാസ്റ്റ് 2003 വിൻഡോസ് സെർവറിന്റെ 12% ബഗുകൾ കണ്ടെത്തി, ശേഷിക്കുന്ന 88% ബഗുകൾ മനുഷ്യ [[Programmer|കമ്പ്യൂട്ടർ പ്രോഗ്രാമർമാർ]] കണ്ടെത്തി. വിൻഡോസിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന 4,700-ലധികം പ്രോഗ്രാമർമാരെ മൈക്രോസോഫ്റ്റ് നിയമിച്ചു, അവരിൽ 60% പേർ സോഫ്‌റ്റ്‌വെയർ ടെസ്റ്റർമാരാണ്<ref name="forbes.com"/>അവരുടെ ജോലി വിൻഡോസ് [[source code|സോഴ്‌സ് കോഡിലെ]] ബഗുകൾ കണ്ടെത്തുക എന്നതാണ്.<ref name="ReferenceA" /> മൈക്രോസോഫ്റ്റിന്റെ സഹസ്ഥാപകനായ [[ബിൽ ഗേറ്റ്‌സ്]] പറഞ്ഞത്, വിൻഡോസ് സെർവർ 2003 മൈക്രോസോഫ്റ്റിന്റെ "ഇതുവരെയുള്ള ഏറ്റവും കർശനമായി വ്യവസ്ഥയോടെ പരീക്ഷിച്ച സോഫ്റ്റ്‌വെയറായിരുന്നു" എന്നാണ്.<ref name="ReferenceA" /> [[വിൻഡോസ് വിസ്റ്റ|വിൻഡോസ് വിസ്റ്റയുടെ]] വികസനത്തിൽ മൈക്രോസോഫ്റ്റ് വിൻഡോസ് സെർവർ 2003-ന്റെ [[kernel|കേർണൽ]] ഉപയോഗിച്ചു.<ref name="vista"/> {{Operating-system-stub| Windows Server 2003}} ==അവലംബം== [[വർഗ്ഗം:ഓപ്പറേറ്റിങ് സിസ്റ്റങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:മൈക്രോസോഫ്റ്റ്‌ വിൻഡോസ്‌]] fcudqokeqss0mkhbd2vcsoh85k41x9d 0 35352 4617123 3944474 2026-05-04T07:07:32Z Kwamikagami 7271 4617123 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|5178 Pattazhy}} {{Infobox Planet | minorplanet = yes | width = 25em | bgcolour = #FFFFC0 | apsis = | name = Pattazhy | symbol = | image = | caption = | discovery = yes | discovery_ref = | discoverer = [[ആർ. രാജ്മോഹൻ]] | discovery_site = [[കവലൂർ]] | discovered = [[ഫെബ്രുവരി 1]], [[1989]] | designations = yes | mp_name = 5178 | alt_names = 1989 CD<sub>4</sub> | mp_category = | orbit_ref = | epoch = [[മെയ് 14]], [[2008]] | aphelion = 2.5351739 | perihelion = 1.9223981 | semimajor = | eccentricity = 0.1374685 | period = 1215.3489252 | avg_speed = | inclination = 3.98902 | asc_node = 322.92964 | mean_anomaly = 336.13591 | arg_peri = 103.23204 | satellites = | physical_characteristics = yes | dimensions = | mass = | density = | surface_grav = | escape_velocity = | sidereal_day = | axial_tilt = | pole_ecliptic_lat = | pole_ecliptic_lon = | albedo = | temperatures= | temp_name1 = | mean_temp_1 = | max_temp_1 = | temp_name2 = | max_temp_2 = | spectral_type = | abs_magnitude = 14.1 }} 1989ൽ കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ട ഒരു ചെറിയ [[ഛിന്നഗ്രഹം|ക്ഷുദ്രഗ്രഹത്തിന്റെ]] (1989 CD<sub>4</sub>) പേരാണു '''5178 പട്ടാഴി'''. ' [[ആർ. രാജമോഹൻ]] എന്ന ഇന്ത്യൻ ശാസ്ത്രജ്ഞനാണ്‌ ഈ ക്ഷുദ്രഗ്രഹം കണ്ടെത്തിയത് . മലയാളി [[പ്രകൃതിശാസ്ത്രം|പ്രകൃതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ]] [[സൈനുദ്ദീൻ പട്ടാഴി|സൈനുദ്ദീൻ പട്ടാഴിയുടെ]] സ്മരണാർത്ഥമാണ്‌ [[നാസ|നാസയുടെ]] ജെറ്റ് പ്രൊപ്പൾഷൻ പരീക്ഷണശാല പട്ടാഴി എന്ന പേര്‌ ഗ്രഹത്തിന് നൽകിയിരിക്കുന്നത് <ref>{{cite news |title = Malayali name for planet|url = |publisher =[[Indian Express]] |date = May 1,2008|accessdate =2008- |language =ഇംഗ്ലീഷ്}}</ref><ref>{{cite news |title = NASA names minor planet after Indian |url =http://timesofindia.indiatimes.com/HealthSci/NASA_names_minor_planet_after_Indian/articleshow/3002442.cms|publisher =[[The Times of India]] |date = May 1, 2008|accessdate =2008- |language =ഇംഗ്ലീഷ്}}</ref> വിവിധ രംഗങ്ങളിൽ പ്രശസ്‌തമായ നിലയിൽ സേവനമനുഷ്‌ഠിക്കുന്ന ശാസ്‌ത്രജ്ഞരുടെ പേരുകളാണ്‌ നാസ ക്ഷുദ്രഗ്രഹങ്ങൾക്ക്‌ നൽകാറ്‌. == പേരിനു പിന്നിൽ == കൊല്ലം ശ്രീനാരായണ കോളേജിലെ ജന്തുശാസ്‌ത്രവിഭാഗം സെലക്ഷൻ ഗ്രേഡ്‌ ലക്‌ചറർ കൊല്ലം പെരിനാട്‌ ഞാറയ്‌ക്കൽ എസ്‌.എസ്‌.കോട്ടേജിൽ ഡോ. സൈനുദ്ദീൻ പട്ടാഴിയുടെ പേരാണ് ഈ ക്ഷുദ്രഗ്രഹത്തിനു നൽകിയിരിക്കുന്നത്. == സൈനുദ്ദീൻ പട്ടാഴി == {{main|സൈനുദ്ദീൻ പട്ടാഴി}} പരിസ്ഥിതിഗവേഷകൻകൂടിയായ ഇദ്ദേഹം വർണമഴ, മൊബൈൽ ടവറുകൾ ഉണ്ടാക്കുന്ന ആരോഗ്യപ്രശ്‌നങ്ങൾ, കൊതുകുകളുടെ ജൈവനിയന്ത്രണം എന്നീ വിഷയങ്ങളിൽ നടത്തിയ പഠനങ്ങൾ വിലയിരുത്തിയശേഷമാണ്‌ ഈ അംഗീകാരം. ഒരു പരിസ്ഥിതിഗവേഷകന്റെ പേര്‌ ക്ഷുദ്രഗ്രഹത്തിന്‌ നൽകുന്നതും ഇതാദ്യം. കേരള പരിസ്ഥിതിഗവേഷക അസോസിയേഷൻ പ്രസിഡന്റുകൂടിയായ ഡോ. സൈനുദ്ദീന്റെ പഠനങ്ങൾക്ക്‌ നേരത്തെ ദേശീയ-അന്താരാഷ്ട്രീയ പുരസ്‌കാരങ്ങൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്‌. == കുറിപ്പുകൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2;"> </div> == അവലംബം == <references/> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == [http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=5178+Pattazhy JPL Small-Body Database Browser on 5178 Pattazhy] [[വർഗ്ഗം:ക്ഷുദ്രഗ്രഹങ്ങൾ]] p4x7soyxhs3umqyctgr5tz81o2py3jm 0 37958 4617004 4603192 2026-05-03T12:22:25Z ~2026-22895-50 216466 /* ഐതിഹ്യം */ 4617004 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kadampuzha_Bhagavathy_Temple}} {{Infobox settlement | name = ശ്രീ കാടാമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം | pushpin_map = | pushpin_map_caption = | latd = 10.94246 | latNS = N | longd = 76.04453 | longEW = E | coordinates_display = inline,title }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിൽ]] [[തിരൂർ താലൂക്ക്|തിരൂർ താലൂക്കിൽ]] [[മാറാക്കര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|മാറാക്കര പഞ്ചായത്തിൽ]] [[പുത്തനത്താണി|പുത്തനത്താണിയ്ക്കടുത്ത്]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ക്ഷേത്രമാണ്‌ '''ശ്രീ കാടാമ്പുഴ ഭഗവതിക്ഷേത്രം'''. ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ [[പരാശക്തി|ആദിപരാശക്തിയെ]] [[വനദുർഗ്ഗ]] അഥവാ കിരാതരൂപത്തിലുള്ള [[പാർവ്വതി|ശ്രീ പാർവതി]]യായി ഇവിടെ ആരാധിയ്ക്കുന്നു. [[മഹാകാളി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[മഹാസരസ്വതി]] തുടങ്ങിയ [[പരാശക്തി]]യുടെ മൂന്ന് പ്രധാന സങ്കൽപ്പങ്ങളിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ഇവിടെ വിഗ്രഹപ്രതിഷ്ഠയില്ല. പകരം, ഒരു കുഴിയുടെ മുകളിലുള്ള [[കണ്ണാടി]] മാത്രമാണ് പ്രതിഷ്ഠ. കണ്ണാടിയിൽ കാണുന്ന ഭക്തരുടെ പ്രതിബിംബം തന്നെയാണ് ഭഗവതിയ്ക്കും എന്ന അദ്വൈതവിശ്വാസം ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ശ്രീകോവിലിന് മേൽക്കൂരയില്ല. സാക്ഷാൽ പ്രകൃതിയായ ഭഗവതി മേൽക്കൂരയില്ലാത്ത ശ്രീകോവിലിലൂടെ പ്രകൃതി പ്രതിഭാസങ്ങളെ നേരിട്ട് ഏറ്റുവാങ്ങുന്നു എന്നാണ് സങ്കല്പം. ഇവിടത്തെ '''പൂമൂടൽ''', '''മുട്ടറുക്കൽ''' എന്നീ വഴിപാടുകൾ പ്രസിദ്ധമാണ്{{തെളിവ്}}. ഇവ നടത്തി പ്രാർഥിച്ചാൽ തടസങ്ങൾ മാറി ആഗ്രഹസാഫല്യം ഉണ്ടാകുമെന്നാണ് വിശ്വാസം<ref>പി.ജി.രാജേന്ദ്രൻ രചിച്ച “ക്ഷേത്ര വിജ്ഞാനകോശം”</ref>. [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിലെ]] [[തൃക്കാർത്തിക]]യും [[കന്നി]]മാസത്തിലെ [[നവരാത്രി]]യും ഒഴികെ ഉത്സവമോ മറ്റാഘോഷങ്ങളോ ക്ഷേത്രത്തിൽ നടത്തപ്പെടുന്നില്ല. എന്നാൽ എല്ലാ വർഷവും [[ധനു|ധനുമാസത്തിലെ]] (ഡിസംബർ അവസാന ആഴ്ച) ഋഗ്വേദലക്ഷാർച്ചനയും അതോടനുബന്ധിച്ച് [[കഥകളി]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള കലാപരിപാടികളും നടക്കുന്നു. പുരാതന കേരളത്തിലെ [[നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങളി‍ൽ]] ഒന്നായ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]] (അദൃശ്യസങ്കല്പം), [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]] (അദൃശ്യസങ്കല്പം), പൂർണ്ണാ-പുഷ്കലാസമേതനായ [[ശാസ്താവ്]], [[നരസിംഹം|നരസിംഹമൂർത്തി]], [[സുദർശനചക്രം|സുദർശനമൂർത്തി]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]] എന്നിവർ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ കുടികൊള്ളുന്നു. [[മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ക്ഷേത്രഭരണം നടത്തിപ്പോരുന്നത്. മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ കീഴിലുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഏറ്റവും വരുമാനമുള്ള ക്ഷേത്രമാണിത്. ചൊവ്വ, വെള്ളി, പൗർണ്ണമി, അമാവാസി, നവരാത്രി, മാസത്തിലെ ഒന്നാം തീയതി തുടങ്ങിയ പ്രധാന ദിവസങ്ങളിൽ ധാരാളം ഭക്തർ ഇവിടെ ദർശനത്തിന് എത്തിച്ചേരാറുണ്ട്. [[File:Kadampuzha Temple.2.jpg|thumbnail|ശ്രീ കാടാമ്പുഴ ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] [[File:Temple Guest House at Kadampuzha.jpg|thumbnail|ക്ഷേത്രം ഗസ്റ്റ് ഹൗസ്]] == ചരിത്രം == കാടാമ്പുഴ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉത്ഭവകാലം വ്യക്തമായി അറിയാൻ രേഖകളില്ല. മുട്ടറുക്കൽ തുടങ്ങിയ ആചാരങ്ങൾ ഉള്ളതിനാൽ ഇത് ഒരു ജൈന-ബുദ്ധ ക്ഷേത്രമായിരുന്നെന്നും അതിനുശേഷം ശങ്കരാചാര്യരുടെ കാലത്ത് ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രമായി പരിവർത്തനം ചെയ്തതായും കണക്കാക്കാം. == ഐതിഹ്യം == പാശുപതാസ്ത്രം സമ്പാദിക്കാൻ [[അർജ്ജുനൻ]] [[ശിവൻ|പരമശിവനെ]] തപസ്സ് ചെയ്തു. അർജ്ജുനന്റെ അഹങ്കാരം അടങ്ങിയ ശേഷമേ ദിവ്യായുധം നൽകു എന്നുറപ്പിച്ച ശിവനും പാർവ്വതിയും കാട്ടാളവേഷത്തിൽ അർജ്ജുനൻ്റെ സമീപമെത്തി. ഈ സമയം [[ദുര്യോധനൻ]] [[മൂകാസുരൻ]] എന്ന അസുരനെ, അർജ്ജുനൻ്റെ തപസ്സ് മുടക്കാൻ വേണ്ടി [[പന്നി|പന്നിയുടെ]] വേഷത്തിൽ പറഞ്ഞയച്ചു. ഇതു കണ്ട ശിവൻ പന്നിയെ അമ്പെയ്തു. ഉപദ്രവിയ്ക്കാൻ വന്ന പന്നിയെ അർജ്ജുനനും അമ്പെയ്തു വീഴ്ത്തി. ഇരുഭാഗത്തെയും അമ്പുകൾ ഏറ്റുവാങ്ങി പന്നി ചത്തുവീണു. പന്നിയെ കൊന്ന അവകാശവാദവുമായി ശിവനും അർജ്ജുനനും തമ്മിൽ യുദ്ധമായി. അർജ്ജുനൻ്റെ അമ്പേറ്റ് ശിവൻ്റെ ദേഹം മുറിഞ്ഞപ്പോൾ കൊപം കൊണ്ട പാർവ്വതി നിൻ്റെ ബാണങ്ങൾ പുഷ്പങ്ങളായി വർഷിയ്ക്കട്ടെ എന്ന് ശപിച്ചു. കാട്ടാള വേഷത്തിൽ വന്നിരിക്കുന്നത് ശിവനും പാർവ്വതിയുമാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ അർജ്ജുനൻ സാഷ്ടാംഗം പ്രണമിച്ച് മാപ്പപേക്ഷിച്ചു. ശിവപാർവ്വതിമാർ സന്തുഷ്ടരായി പാശുപതാസ്ത്രം സമ്മാനിച്ചു. ആ കാട്ടാള സ്ത്രീയുടെ ഭാവമാണ് കാടാമ്പുഴ ഭഗവതിയ്ക്ക്. അർജ്ജുനൻ്റെ ബാണങ്ങൾ പൂക്കളായി വർഷിച്ചതിന്റെ സ്മരണയ്ക്കായി പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കു ശേഷം ശങ്കരാചാര്യരാണ് പൂമൂടൽ ചടങ്ങ് ആരംഭിച്ചത് എന്നാണ് ഐതിഹ്യം. ക്ഷേത്രത്തിൽ ദേവീപ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയത് ശങ്കരാചാര്യരാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. കിരാത പാർവ്വതിയുടെ ഉഗ്രത കുറയ്ക്കാൻ വേണ്ടി പ്രതിഷ്ഠാവേളയിൽ സുദർശന മന്ത്രവും നരസിംഹമന്ത്രവും ജപിച്ചു പ്രീതിപ്പെടുത്തുകയും ദേവിയുടെ അമിത തേജസ്സിനെ നിയന്ത്രിച്ച് ശ്രീകോവിലിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ കാണുന്ന ദ്വാരത്തിലേക്ക് സന്നിവേശിപ്പിച്ച് ശാന്തസ്വരൂപിണി ആക്കിത്തീർക്കുകയും ചെയ്തു എന്നാണു വിശ്വാസം. ദേവി ഒരിക്കലും ഉഗ്രസ്വരൂപിണി ആകാതിരിക്കാൻ സുദർശനത്തേയും നരസിംഹത്തേയും ദേവിക്ക് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചു എന്നാണു ഐതിഹ്യം.<ref>കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ ഇളയത് രചിച്ച “കേരളത്തിലെ പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങളിലൂടെ”</ref> == പ്രതിഷ്ഠ == പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ ആദിപരാശക്തി, [[വനദുർഗ്ഗ]] ഭാവത്തിലുള്ള ശ്രീപാർവതിയാണ്. വിഗ്രഹ രൂപത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠയില്ല. ഒരു കുഴിയിൽ അദൃശ്യരൂപത്തിൽ [[പരാശക്തി]] ചൈതന്യം കുടികൊള്ളുന്നു. മുമ്പിൽ ഒരു കണ്ണാടിബിംബവുമുണ്ട്. പടിഞ്ഞാറോട്ടാണ് ദർശനം. കണ്ണാടിയിൽ നോക്കുന്ന ഭക്തരും ഭഗവതിയും ഒന്നാകുന്നു എന്ന അദ്വൈത സങ്കല്പത്തിൽ ആണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. കിരാത പാർവ്വതി സങ്കല്പമാണ് പ്രധാനമെങ്കിലും ''വനദുർഗ്ഗാ''ഭാവവും ഭഗവതിക്കുണ്ട്. അതിനാൽ ശ്രീകോവിലിന് മേൽക്കൂരയില്ല. ശ്രീചക്ര പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. === ഉപദേവതകൾ === ഒരേ വിഗ്രഹത്തിൽ തെക്കോട്ട് ദർശനമായി നരസിംഹമൂർത്തിയെയും വടക്കോട്ട് ദർശനമായി സുദർശനമൂർത്തിയെയും ശ്രീകോവിന്റെ മുന്നിൽ ഉയർന്നുകാണുന്ന തറയിൽ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത് ഭഗവതിയുടെ ഉഗ്രത കുറയ്ക്കാൻ വേണ്ടിയാണത്രെ. കാടാമ്പുഴ ദേവിയ്‌ക്കൊപ്പം അദൃശ്യസാന്നിദ്ധ്യമായി ഗണപതിയുടെയും സുബ്രഹ്മണ്യന്റെയും സങ്കല്പങ്ങളുമുണ്ട്. ശ്രീകോവിലിന്റെ വടക്കുഭാഗത്ത് നാഗദൈവങ്ങളുടെയും തെക്കുഭാഗത്ത് പൂർണ്ണാപുഷ്കലാ സമേതനായ ധർമ്മ ശാസ്താവിന്റെയും പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിൽ നിത്യേന മൂന്ന് പൂജയുണ്ട് - ഉഷഃപൂജ, ഉച്ചപ്പൂജ, അത്താഴപ്പൂജ എന്നിവ. ഉച്ചപൂജയ്ക്കു മുമ്പ് പൂമൂടൽ. മൂന്നാമത്തെ പൂജ അസ്തമയത്തിനു മുമ്പ് കഴിയണം എന്നാണ് ചിട്ട. തന്ത്രം [[പട്ടാമ്പി|പട്ടാമ്പിയിലെ]] അണ്ടലാടി മനയ്ക്കാണ്. ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് അല്പം പടിഞ്ഞാറുമാറി മാടമ്പിയാർക്കാവ് എന്ന പേരിൽ ഒരു ചെറിയ ശിവക്ഷേത്രവുമുണ്ട്. കിരാതമൂർത്തിയായ ശിവനാണ് ഇവിടെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ. ഭഗവതിയ്ക്കൊപ്പം ഇവിടെയെത്തിയ ശ്രീ പരമേശ്വരനാണ് ഇതെന്ന് വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. അതിനാൽ കാടാമ്പുഴ ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശനം നടത്തുന്നവർ ഇവിടെയും ദർശനം നടത്താറുണ്ട്. കൂടാതെ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ഗണപതി, [[കൃഷ്ണൻ|ശ്രീകൃഷ്ണൻ]], [[കാളി|ഭദ്രകാളി]], ധർമ്മശാസ്താവ്, നാഗദൈവങ്ങൾ എന്നിവരും പ്രതിഷ്ഠകളായുണ്ട്. == വഴിപാടുകൾ == ==== മുട്ടറുക്കൽ ==== പ്രധാന വഴിപാട് “മുട്ടറുക്കൽ‘ ആണ്. ശ്രീകോവിലിന് മുന്നിലെ ഒരു കല്ലിൽ ശാന്തിക്കാരൻ നാളികേരമുടച്ച് നടത്തുന്നതാണ് ഈ വഴിപാട്. കേരളത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ മുട്ടറുക്കൽ നടക്കുന്നത് കാടാമ്പുഴയിലാണ്{{തെളിവ്}}. പുറത്തുനിന്നും നാളികേരം വാങ്ങി തേങ്ങ മുക്കാൻ പ്രത്യേകം പണി കഴിപ്പിച്ച ടാങ്കിൽ മുക്കിയാണ് ഭക്തൻ ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിൽ കടക്കേണ്ടത്. നാളും, പേരും, മുട്ടറുക്കൽ എന്തിനോ അതും പറഞ്ഞ് ശാന്തിക്കാരൻ ശ്രീകോവിലിൽ നാളികേരം ഉടയ്ക്കുന്നു. ഉടയ്ക്കുന്നതനുസരിച്ച് ശരിയായോ, ദോഷം തീർന്നോ എന്നു മനസ്സിലാക്കുന്നു. നാളികേരത്തിന്റെ രണ്ട് മുറികളും വഴിപാടുകാരനു തന്നെ നൽകുന്നു. ഭൂമിമുട്ട്, ഗൃഹമുട്ട്, വിദ്യാമുട്ട്, മംഗലമുട്ട്, സന്താനമുട്ട്, ശത്രുമുട്ട്, വാഹനമുട്ട് എന്ന് പല മുട്ടറുക്കൽ വഴിപാട് നടത്തുന്നുണ്ട്{{തെളിവ്}}. ==== പൂമൂടൽ ==== മറ്റൊരു പ്രധാന വഴിപാടാണ് പൂമൂടൽ. ഒരു ദിവസം ഒരാൾക്കു മാത്രമേ ഈ വഴിപാട് നടത്തുകയുള്ളു. ഭഗവതിയ്ക്ക് ആദ്യ പൂമൂടൽ നിർവഹിച്ചത് ശങ്കരാചാര്യരാണെന്നാണ് ഐതിഹ്യം. കാട്ടുച്ചെത്തിപ്പൂക്കൾ കൊണ്ടാണ് പൂമൂടൽ നടത്തുന്നത്. അതുകൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തിൽ [[ചെത്തി|ചെത്തിപ്പൂവിന്]] പ്രാധാന്യമേറെയുണ്ട്. ഉച്ചപ്പൂജാസമയത്താണ് പൂമൂടൽ നടത്തുന്നത്. മുന്നിൽ വച്ചിരിക്കുന്ന വെള്ളിത്തളികയിലേക്ക് നാളും പേരും പറഞ്ഞ് തെച്ചിപ്പൂവ് വർഷിക്കുന്നു. തുടർന്ന് ഇരുപതു മിനിറ്റോളം പൂമൂടൽ ചടങ്ങുകൾ നടത്തുന്നു. ദേവീസ്തുതികളാൽ പൂക്കൾ വർഷിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കും. ശ്രീകോവിലിലെ ഭഗവതിയുടെ തിടമ്പ് ഏടുത്തു മാറ്റിയ ശേഷമാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടത്തുന്നത്. ഈ സമയമത്രയും ശ്രീകോവിൽ അടയ്ക്കാതെ മുൻപിൽ പട്ടു വിരിച്ചിരിക്കും. അതിനാൽ ഈ സമയം ദർശനം അസാധ്യമാണ്. == വിശേഷദിവസങ്ങൾ == === തൃക്കാർത്തിക === കാടാമ്പുഴ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഉത്സവമാണ് വൃശ്ചികമാസത്തിലെ തൃക്കാർത്തിക. ഭഗവതിയുടെ പിറന്നാളായാണ് തൃക്കാർത്തിക ഉത്സവം ആഘോഷിയ്ക്കപ്പെടുന്നത്. വൃശ്ചികമാസത്തിലെ കാർത്തിക നാളിലാണ് കാടാമ്പുഴ ഭഗവതിയെ ശങ്കരാചാര്യർ ശ്രീചക്രസമേതം പ്രതിഷ്ഠിച്ചതെന്ന വിശ്വാസത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ തൃക്കാർത്തിക ഉത്സവം നടത്തപ്പെടുന്നത്. അന്നേ ദിവസം പുലർച്ചെ മൂന്നരയ്ക്ക് തന്നെ നടതുറക്കുന്നു. തുടർന്ന് ക്ഷേത്രസന്നിധിയിലും കൽവിളക്കുകളിലും തൃക്കാർത്തിക ദീപങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നു. തുടർന്ന് പ്രത്യേക പൂജകൾ നടക്കുന്നു. അന്ന് പിറന്നാൾ സദ്യയുടെ ഭാഗമായുള്ള പ്രസാദ ഊട്ട് ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ആയിരങ്ങളാണ് ഇതിൽ പങ്കെടുക്കുന്നത്. തൃക്കാർത്തിക അതിവിശേഷമായി ആചരിച്ചുവരുന്ന മലബാറിലെ അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് കാടാമ്പുഴ. കൂടാതെ, മറ്റുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി പുലർച്ചെ കാർത്തികവിളക്ക് കൊളുത്തുന്ന ക്ഷേത്രം എന്ന പ്രത്യേകതയും കാടാമ്പുഴയ്ക്കുണ്ട്. === നവരാത്രി === ക്ഷേത്രത്തിൽ ആഘോഷിക്കുന്ന മറ്റൊരു ഉത്സവമാണ് നവരാത്രി ഉത്സവം. കന്നിമാസത്തിലെ (സെപ്റ്റംബർ/ഒക്ടോബർ) വെളുത്തപക്ഷത്തിലെ പ്രഥമ മുതലുള്ള ഒമ്പതു ദിവസമാണ് നവരാത്രിയായി ആഘോഷിയ്ക്കുന്നത്. ധാരാളം കലാപരിപാടികളും അതോബന്ധിച്ചു നടക്കാറുണ്ട്. ഇതിനോടനുബന്ധിച്ച് ക്ഷേത്രത്തിൽ ദേവീഭാഗവതനവാഹയജ്ഞം നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. [[ദേവീഭാഗവതം]] ഒമ്പതുദിവസം കൊണ്ടുവായിച്ചുതീർക്കുന്ന ചടങ്ങാണിത്. എട്ടാം ദിവസമായ [[ദുർഗ്ഗാഷ്ടമി|ദുർഗ്ഗാഷ്ടമിനാളിൽ]] സന്ധ്യയ്ക്ക് ക്ഷേത്രത്തിൽ പൂജവെപ്പ് നടക്കുന്നു. വിവിധ [[പുസ്തകം|പുസ്തകങ്ങൾ]], [[സംഗീതോപകരണം|സംഗീതോപകരണങ്ങൾ]], പണിയായുധങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ക്ഷേത്രത്തിൽ പൂജയ്ക്ക് വയ്ക്കുന്നതാണ് ചടങ്ങ്. ഒമ്പതാം ദിവസമായ [[മഹാനവമി]] മുഴുവൻ ഇവയ്ക്ക് പൂജ നടത്തുന്നുണ്ടാകും. പത്താം ദിവസമായ [[വിജയദശമി|വിജയദശമിദിവസം]] രാവിലെ പൂജകഴിഞ്ഞ് മേൽപ്പറഞ്ഞവ തിരിച്ചുകൊടുക്കുന്നു. അന്നേദിവസം ആയിരക്കണക്കിന് കുരുന്നുകൾ ക്ഷേത്രത്തിൽ വിദ്യാരംഭം കുറിയ്ക്കുന്നുണ്ടാകും. കാടാമ്പുഴ ക്ഷേത്രത്തിൽ രാവിലെ മഹാസരസ്വതീസങ്കല്പത്തിലാണ് പൂജ എന്നതിനാൽ ഇവിടെ നിരവധി കുട്ടികൾക്കാണ് വിദ്യാരംഭം നടക്കുന്നത്. === ഋഗ്വേദ ലക്ഷാർച്ചന === എല്ലാവർഷവും ധനുമാസത്തിൽ നടക്കുന്ന ഋഗ്വേദ ലക്ഷാർച്ചന ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷമാണ്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അഭിവൃദ്ധിയ്ക്ക് പൂർവ്വകാല ആചാര്യന്മാർ നിഷ്കർഷിച്ചിട്ടുള്ള വഴികളിലൊന്നാണ് വേദമന്ത്രജപം എന്നതിനാൽ ഈ ചടങ്ങിനും വളരെയധികം പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ക്ഷേത്രം തന്ത്രിയുടെ നേതൃത്വത്തിലാണ് ചടങ്ങ് നടക്കുന്നത്. ഇതിനോടനുബന്ധിച്ചും ധാരാളം കലാപരിപാടികളുണ്ട്. == പ്രധാന ദിവസങ്ങൾ == ചൊവ്വ, വെള്ളി, പൗർണമി, അമാവാസി, നവരാത്രി, മലയാളം- ഇംഗ്ലീഷ് മാസങ്ങളിലെ ഒന്നാം തീയതി, ജന്മ നക്ഷത്ര ദിനം തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങൾ ദേവി ദർശനത്തിന് പ്രധാനം. == ദർശന സമയം == *രാവിലെ 4.30 AM മുതൽ ഉച്ചക്ക് 12 PM വരെ *വൈകുന്നേരം 3.30 PM മുതൽ രാത്രി 7 PM വരെ. ==പ്രാർത്ഥനാ ശ്ലോകങ്ങൾ== 1. ദേവി മാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗേ സ്മൃതാ ഹരസി ഭീതിമശേഷജന്തോഃ സ്വസ്ഥൈഃ സ്മൃതാ മതിമതീവ ശുഭാം ദദാസി ദാരിദ്ര്യദുഃഖഭയഹാരിണി കാ ത്വദന്യാ സർവ്വോപകാരകരണായ സദാർദ്രചിത്താ. സർവ്വമംഗളമാംഗല്യേ ശിവേ സർവ്വാർത്ഥസാധികേ ശരണ്യേ ത്ര്യംബകേ ഗൗരീ നാരായണി നമോസ്തുതേ. ശരണാഗത ദീനാർത്ത പരിത്രാണപരായണേ സർവ്വസ്യാർത്തിഹരേ ദേവീ നാരായണി നമോസ്തുതേ. സർവ്വസ്വരൂപേ സർവ്വേശേ സർവ്വശക്തി സമന്വിതേ ഭയേഭ്യ സ്ത്രാഹിനോദേവി ദുർഗ്ഗേ ദേവി നമോസ്തുതേ. ജ്വാലാ കരാള മത്യുഗ്രം അശേഷാസുരസൂദനം തൃശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. രോഗാനശേഷാന പഹംസി തുഷ്ടാ രുഷ്ടാ തു കാമാൻ സകലാനഭീഷ്ടാൻ ത്വാമാശ്രിതാനാം ന വിപന്നരാണാം ത്വാമാശ്രിതാ ഹ്യാശ്രയതാം പ്രയാന്തി. സർവ്വബാധാ പ്രശമനം ത്രൈലോകസ്യാഖിലേശ്വരീ ഏവമേവ ത്വയാ കാര്യം അസ്മദ്വൈരി വിനാശനം. 2. കാളി കാളി മഹാകാളി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ കുലം ച കുലധർമ്മം ച മാം ച പാലയ പാലയ. 3. മഹൈശ്വര്യപ്രദേ ദേവി ! മഹാത്രിപുരസുന്ദരി ! മഹാവീര്യേ മഹേശീ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! സർവ്വവ്യാധിപ്രശമനി ! സർവ്വമൃത്യുനിവാരിണി! സർവ്വമന്ത്രസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! പുരുഷാർഥപ്രദേ ദേവി ! പുണ്യാപുണ്യഫലപ്രദേ! പരബ്രഹ്മസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളി പത്ത്) 4. ഈശ്വരി പരമേശ്വരി ജഗദീശ്വരി മഹേശ്വരി ദേവി ദേവി മഹാഭയങ്കരി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. 6. മഹാകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം സുരേശ്വരി ഭദ്രകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം ദയാനിധേ. 7. ഓം ആയുർദേഹി ധനംദേഹി വിദ്യാംദേഹി മഹേശ്വരീ സമസ്തമഖിലം ദേഹി ദേഹിമേ പരമേശ്വരീ. 8. ലളിതേ സുഭഗേ ദേവി സുഖസൗഭാഗ്യദായിനി അനന്തം ദേഹി സൗഭാഗ്യം മഹ്യം തുഭ്യം നമോനമ: 9. കാത്യായനീ മഹാമായേ ഭവാനീ ഭുവനേശ്വരീ സംസാരസാഗരേ മഗ്നം ദീനം മാം കരുണാമയീ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാരാദ്ധ്യേ പ്രസീദ ജഗദംബികേ മനോഭിലഷിതം ദേവീ വരംദേഹീ നമോസ്തുതേ. 10. അംബികാ അനാദിനിധനാ ആശ്വാരൂഡാ അപരാജിത 11. ‘’‘ദേവി മാഹാത്മ്യം’‘’ യാ ദേവീ സർവ്വ ഭൂതേഷു ശക്തിരൂപേണ സംസ്ഥിതാ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമോ നമഃ ==എത്തിച്ചേരുവാൻ== കോഴിക്കോട് നിന്ന് 57 കിലോമീറ്ററും തൃശ്ശൂരിൽനിന്ന് 68 കിലോമീറ്ററുമാണ് കാടാമ്പുഴ ക്ഷേത്രത്തിലേക്കുള്ള ദൂരം. ഇരുവശത്തുനിന്നും വരുമ്പോൾ [[ദേശീയപാത 66 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയപാത 66-ൽ]] വെട്ടിച്ചിറയിൽനിന്ന് തിരിഞ്ഞ് 3 കിലോമീറ്റർ സഞ്ചരിച്ചാൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരാം. ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ- [[തിരുനാവായ തീവണ്ടി നിലയം|തിരുനാവായ]], ഇത് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നും 13.5 കിലോമീറ്റർ അകലെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു, ഏകദേശം ഇരുപത് മിനുട്ട് യാത്ര. എന്നാൽ ഇവിടെ പാസഞ്ചർ തീവണ്ടികൾക്കുമാത്രമേ സ്റ്റോപ്പുള്ളൂ. തന്മൂലം [[തിരൂർ]], [[കുറ്റിപ്പുറം]] സ്റ്റേഷനുകളെ ആശ്രയിയ്ക്കേണ്ടതുണ്ട്. ജില്ലയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനാണ് തിരൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ. അവിടെ നിന്നും 16 കി.മി ദൂരം, ഏതാണ്ട് 28 മിനിറ്റ് യാത്ര. ധാരാളം പ്രധാനപ്പെട്ട ട്രെയിനുകൾ ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്. കുറ്റിപ്പുറം റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ 16 കി.മി അകലെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം- [[കരിപ്പൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കരിപ്പൂർ]]. [[തിരുനാവായ നാവാമുകുന്ദക്ഷേത്രം]] 14 കിലോമീറ്റർ അകലെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. == അവലംബം == <references/> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == *[http://www.naturemagics.com/kerala-temples/kadampuzha-sree-parvathy-temple.shtm നേച്ചർ മാജിക്ക്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080330232921/http://www.naturemagics.com/kerala-temples/kadampuzha-sree-parvathy-temple.shtm |date=2008-03-30 }} *[http://www.karmakerala.com/guide/Kadampuzha_Bhagavathi_Temple കർമ്മ കേരള] {{മലപ്പുറം ജില്ല}} [[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ]] oshbexgpp23eig2z0963t5nxw7nzwa1 4617006 4617004 2026-05-03T12:30:48Z ~2026-22895-50 216466 /* പ്രതിഷ്ഠ */ 4617006 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kadampuzha_Bhagavathy_Temple}} {{Infobox settlement | name = ശ്രീ കാടാമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം | pushpin_map = | pushpin_map_caption = | latd = 10.94246 | latNS = N | longd = 76.04453 | longEW = E | coordinates_display = inline,title }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിൽ]] [[തിരൂർ താലൂക്ക്|തിരൂർ താലൂക്കിൽ]] [[മാറാക്കര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|മാറാക്കര പഞ്ചായത്തിൽ]] [[പുത്തനത്താണി|പുത്തനത്താണിയ്ക്കടുത്ത്]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ക്ഷേത്രമാണ്‌ '''ശ്രീ കാടാമ്പുഴ ഭഗവതിക്ഷേത്രം'''. ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ [[പരാശക്തി|ആദിപരാശക്തിയെ]] [[വനദുർഗ്ഗ]] അഥവാ കിരാതരൂപത്തിലുള്ള [[പാർവ്വതി|ശ്രീ പാർവതി]]യായി ഇവിടെ ആരാധിയ്ക്കുന്നു. [[മഹാകാളി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[മഹാസരസ്വതി]] തുടങ്ങിയ [[പരാശക്തി]]യുടെ മൂന്ന് പ്രധാന സങ്കൽപ്പങ്ങളിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ഇവിടെ വിഗ്രഹപ്രതിഷ്ഠയില്ല. പകരം, ഒരു കുഴിയുടെ മുകളിലുള്ള [[കണ്ണാടി]] മാത്രമാണ് പ്രതിഷ്ഠ. കണ്ണാടിയിൽ കാണുന്ന ഭക്തരുടെ പ്രതിബിംബം തന്നെയാണ് ഭഗവതിയ്ക്കും എന്ന അദ്വൈതവിശ്വാസം ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ശ്രീകോവിലിന് മേൽക്കൂരയില്ല. സാക്ഷാൽ പ്രകൃതിയായ ഭഗവതി മേൽക്കൂരയില്ലാത്ത ശ്രീകോവിലിലൂടെ പ്രകൃതി പ്രതിഭാസങ്ങളെ നേരിട്ട് ഏറ്റുവാങ്ങുന്നു എന്നാണ് സങ്കല്പം. ഇവിടത്തെ '''പൂമൂടൽ''', '''മുട്ടറുക്കൽ''' എന്നീ വഴിപാടുകൾ പ്രസിദ്ധമാണ്{{തെളിവ്}}. ഇവ നടത്തി പ്രാർഥിച്ചാൽ തടസങ്ങൾ മാറി ആഗ്രഹസാഫല്യം ഉണ്ടാകുമെന്നാണ് വിശ്വാസം<ref>പി.ജി.രാജേന്ദ്രൻ രചിച്ച “ക്ഷേത്ര വിജ്ഞാനകോശം”</ref>. [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിലെ]] [[തൃക്കാർത്തിക]]യും [[കന്നി]]മാസത്തിലെ [[നവരാത്രി]]യും ഒഴികെ ഉത്സവമോ മറ്റാഘോഷങ്ങളോ ക്ഷേത്രത്തിൽ നടത്തപ്പെടുന്നില്ല. എന്നാൽ എല്ലാ വർഷവും [[ധനു|ധനുമാസത്തിലെ]] (ഡിസംബർ അവസാന ആഴ്ച) ഋഗ്വേദലക്ഷാർച്ചനയും അതോടനുബന്ധിച്ച് [[കഥകളി]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള കലാപരിപാടികളും നടക്കുന്നു. പുരാതന കേരളത്തിലെ [[നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങളി‍ൽ]] ഒന്നായ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]] (അദൃശ്യസങ്കല്പം), [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]] (അദൃശ്യസങ്കല്പം), പൂർണ്ണാ-പുഷ്കലാസമേതനായ [[ശാസ്താവ്]], [[നരസിംഹം|നരസിംഹമൂർത്തി]], [[സുദർശനചക്രം|സുദർശനമൂർത്തി]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]] എന്നിവർ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ കുടികൊള്ളുന്നു. [[മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ക്ഷേത്രഭരണം നടത്തിപ്പോരുന്നത്. മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ കീഴിലുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഏറ്റവും വരുമാനമുള്ള ക്ഷേത്രമാണിത്. ചൊവ്വ, വെള്ളി, പൗർണ്ണമി, അമാവാസി, നവരാത്രി, മാസത്തിലെ ഒന്നാം തീയതി തുടങ്ങിയ പ്രധാന ദിവസങ്ങളിൽ ധാരാളം ഭക്തർ ഇവിടെ ദർശനത്തിന് എത്തിച്ചേരാറുണ്ട്. [[File:Kadampuzha Temple.2.jpg|thumbnail|ശ്രീ കാടാമ്പുഴ ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] [[File:Temple Guest House at Kadampuzha.jpg|thumbnail|ക്ഷേത്രം ഗസ്റ്റ് ഹൗസ്]] == ചരിത്രം == കാടാമ്പുഴ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉത്ഭവകാലം വ്യക്തമായി അറിയാൻ രേഖകളില്ല. മുട്ടറുക്കൽ തുടങ്ങിയ ആചാരങ്ങൾ ഉള്ളതിനാൽ ഇത് ഒരു ജൈന-ബുദ്ധ ക്ഷേത്രമായിരുന്നെന്നും അതിനുശേഷം ശങ്കരാചാര്യരുടെ കാലത്ത് ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രമായി പരിവർത്തനം ചെയ്തതായും കണക്കാക്കാം. == ഐതിഹ്യം == പാശുപതാസ്ത്രം സമ്പാദിക്കാൻ [[അർജ്ജുനൻ]] [[ശിവൻ|പരമശിവനെ]] തപസ്സ് ചെയ്തു. അർജ്ജുനന്റെ അഹങ്കാരം അടങ്ങിയ ശേഷമേ ദിവ്യായുധം നൽകു എന്നുറപ്പിച്ച ശിവനും പാർവ്വതിയും കാട്ടാളവേഷത്തിൽ അർജ്ജുനൻ്റെ സമീപമെത്തി. ഈ സമയം [[ദുര്യോധനൻ]] [[മൂകാസുരൻ]] എന്ന അസുരനെ, അർജ്ജുനൻ്റെ തപസ്സ് മുടക്കാൻ വേണ്ടി [[പന്നി|പന്നിയുടെ]] വേഷത്തിൽ പറഞ്ഞയച്ചു. ഇതു കണ്ട ശിവൻ പന്നിയെ അമ്പെയ്തു. ഉപദ്രവിയ്ക്കാൻ വന്ന പന്നിയെ അർജ്ജുനനും അമ്പെയ്തു വീഴ്ത്തി. ഇരുഭാഗത്തെയും അമ്പുകൾ ഏറ്റുവാങ്ങി പന്നി ചത്തുവീണു. പന്നിയെ കൊന്ന അവകാശവാദവുമായി ശിവനും അർജ്ജുനനും തമ്മിൽ യുദ്ധമായി. അർജ്ജുനൻ്റെ അമ്പേറ്റ് ശിവൻ്റെ ദേഹം മുറിഞ്ഞപ്പോൾ കൊപം കൊണ്ട പാർവ്വതി നിൻ്റെ ബാണങ്ങൾ പുഷ്പങ്ങളായി വർഷിയ്ക്കട്ടെ എന്ന് ശപിച്ചു. കാട്ടാള വേഷത്തിൽ വന്നിരിക്കുന്നത് ശിവനും പാർവ്വതിയുമാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ അർജ്ജുനൻ സാഷ്ടാംഗം പ്രണമിച്ച് മാപ്പപേക്ഷിച്ചു. ശിവപാർവ്വതിമാർ സന്തുഷ്ടരായി പാശുപതാസ്ത്രം സമ്മാനിച്ചു. ആ കാട്ടാള സ്ത്രീയുടെ ഭാവമാണ് കാടാമ്പുഴ ഭഗവതിയ്ക്ക്. അർജ്ജുനൻ്റെ ബാണങ്ങൾ പൂക്കളായി വർഷിച്ചതിന്റെ സ്മരണയ്ക്കായി പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കു ശേഷം ശങ്കരാചാര്യരാണ് പൂമൂടൽ ചടങ്ങ് ആരംഭിച്ചത് എന്നാണ് ഐതിഹ്യം. ക്ഷേത്രത്തിൽ ദേവീപ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയത് ശങ്കരാചാര്യരാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. കിരാത പാർവ്വതിയുടെ ഉഗ്രത കുറയ്ക്കാൻ വേണ്ടി പ്രതിഷ്ഠാവേളയിൽ സുദർശന മന്ത്രവും നരസിംഹമന്ത്രവും ജപിച്ചു പ്രീതിപ്പെടുത്തുകയും ദേവിയുടെ അമിത തേജസ്സിനെ നിയന്ത്രിച്ച് ശ്രീകോവിലിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ കാണുന്ന ദ്വാരത്തിലേക്ക് സന്നിവേശിപ്പിച്ച് ശാന്തസ്വരൂപിണി ആക്കിത്തീർക്കുകയും ചെയ്തു എന്നാണു വിശ്വാസം. ദേവി ഒരിക്കലും ഉഗ്രസ്വരൂപിണി ആകാതിരിക്കാൻ സുദർശനത്തേയും നരസിംഹത്തേയും ദേവിക്ക് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചു എന്നാണു ഐതിഹ്യം.<ref>കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ ഇളയത് രചിച്ച “കേരളത്തിലെ പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങളിലൂടെ”</ref> == പ്രതിഷ്ഠ == പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ ആദിപരാശക്തി, [[വനദുർഗ്ഗ]] ഭാവത്തിലുള്ള ശ്രീപാർവതിയാണ്. വിഗ്രഹ രൂപത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠയില്ല. ഒരു കുഴിയിൽ അദൃശ്യരൂപത്തിൽ [[പരാശക്തി]] ചൈതന്യം കുടികൊള്ളുന്നു. മുമ്പിൽ ഒരു കണ്ണാടിബിംബവുമുണ്ട്. പടിഞ്ഞാറോട്ടാണ് ദർശനം. കണ്ണാടിയിൽ നോക്കുന്ന ഭക്തരും ഭഗവതിയും ഒന്നാകുന്നു എന്ന അദ്വൈത സങ്കല്പത്തിൽ ആണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. കിരാത പാർവ്വതി സങ്കല്പമാണ് പ്രധാനമെങ്കിലും ''വനദുർഗ്ഗാ''ഭാവവും ഭഗവതിക്കുണ്ട്. അതിനാൽ ശ്രീകോവിലിന് മേൽക്കൂരയില്ല. ശങ്കരാചാര്യർ സ്ഥാപിച്ച ശ്രീചക്രം ഇവിടെയുണ്ട്. === ഉപദേവതകൾ === ഒരേ വിഗ്രഹത്തിൽ തെക്കോട്ട് ദർശനമായി നരസിംഹമൂർത്തിയെയും വടക്കോട്ട് ദർശനമായി സുദർശനമൂർത്തിയെയും ശ്രീകോവിന്റെ മുന്നിൽ ഉയർന്നുകാണുന്ന തറയിൽ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത് ഭഗവതിയുടെ ഉഗ്രത കുറയ്ക്കാൻ വേണ്ടിയാണത്രെ. കാടാമ്പുഴ ദേവിയ്‌ക്കൊപ്പം അദൃശ്യസാന്നിദ്ധ്യമായി ഗണപതിയുടെയും സുബ്രഹ്മണ്യന്റെയും സങ്കല്പങ്ങളുമുണ്ട്. ശ്രീകോവിലിന്റെ വടക്കുഭാഗത്ത് നാഗദൈവങ്ങളുടെയും തെക്കുഭാഗത്ത് പൂർണ്ണാപുഷ്കലാ സമേതനായ ധർമ്മ ശാസ്താവിന്റെയും പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിൽ നിത്യേന മൂന്ന് പൂജയുണ്ട് - ഉഷഃപൂജ, ഉച്ചപ്പൂജ, അത്താഴപ്പൂജ എന്നിവ. ഉച്ചപൂജയ്ക്കു മുമ്പ് പൂമൂടൽ. മൂന്നാമത്തെ പൂജ അസ്തമയത്തിനു മുമ്പ് കഴിയണം എന്നാണ് ചിട്ട. തന്ത്രം [[പട്ടാമ്പി|പട്ടാമ്പിയിലെ]] അണ്ടലാടി മനയ്ക്കാണ്. ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് അല്പം പടിഞ്ഞാറുമാറി മാടമ്പിയാർക്കാവ് എന്ന പേരിൽ ഒരു ചെറിയ ശിവക്ഷേത്രവുമുണ്ട്. കിരാതമൂർത്തിയായ ശിവനാണ് ഇവിടെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ. ഭഗവതിയ്ക്കൊപ്പം ഇവിടെയെത്തിയ ശ്രീ പരമേശ്വരനാണ് ഇതെന്ന് വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. അതിനാൽ കാടാമ്പുഴ ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശനം നടത്തുന്നവർ ഇവിടെയും ദർശനം നടത്താറുണ്ട്. കൂടാതെ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ഗണപതി, [[കൃഷ്ണൻ|ശ്രീകൃഷ്ണൻ]], [[കാളി|ഭദ്രകാളി]], ധർമ്മശാസ്താവ്, നാഗദൈവങ്ങൾ എന്നിവരും പ്രതിഷ്ഠകളായുണ്ട്. == വഴിപാടുകൾ == ==== മുട്ടറുക്കൽ ==== പ്രധാന വഴിപാട് “മുട്ടറുക്കൽ‘ ആണ്. ശ്രീകോവിലിന് മുന്നിലെ ഒരു കല്ലിൽ ശാന്തിക്കാരൻ നാളികേരമുടച്ച് നടത്തുന്നതാണ് ഈ വഴിപാട്. കേരളത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ മുട്ടറുക്കൽ നടക്കുന്നത് കാടാമ്പുഴയിലാണ്{{തെളിവ്}}. പുറത്തുനിന്നും നാളികേരം വാങ്ങി തേങ്ങ മുക്കാൻ പ്രത്യേകം പണി കഴിപ്പിച്ച ടാങ്കിൽ മുക്കിയാണ് ഭക്തൻ ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിൽ കടക്കേണ്ടത്. നാളും, പേരും, മുട്ടറുക്കൽ എന്തിനോ അതും പറഞ്ഞ് ശാന്തിക്കാരൻ ശ്രീകോവിലിൽ നാളികേരം ഉടയ്ക്കുന്നു. ഉടയ്ക്കുന്നതനുസരിച്ച് ശരിയായോ, ദോഷം തീർന്നോ എന്നു മനസ്സിലാക്കുന്നു. നാളികേരത്തിന്റെ രണ്ട് മുറികളും വഴിപാടുകാരനു തന്നെ നൽകുന്നു. ഭൂമിമുട്ട്, ഗൃഹമുട്ട്, വിദ്യാമുട്ട്, മംഗലമുട്ട്, സന്താനമുട്ട്, ശത്രുമുട്ട്, വാഹനമുട്ട് എന്ന് പല മുട്ടറുക്കൽ വഴിപാട് നടത്തുന്നുണ്ട്{{തെളിവ്}}. ==== പൂമൂടൽ ==== മറ്റൊരു പ്രധാന വഴിപാടാണ് പൂമൂടൽ. ഒരു ദിവസം ഒരാൾക്കു മാത്രമേ ഈ വഴിപാട് നടത്തുകയുള്ളു. ഭഗവതിയ്ക്ക് ആദ്യ പൂമൂടൽ നിർവഹിച്ചത് ശങ്കരാചാര്യരാണെന്നാണ് ഐതിഹ്യം. കാട്ടുച്ചെത്തിപ്പൂക്കൾ കൊണ്ടാണ് പൂമൂടൽ നടത്തുന്നത്. അതുകൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തിൽ [[ചെത്തി|ചെത്തിപ്പൂവിന്]] പ്രാധാന്യമേറെയുണ്ട്. ഉച്ചപ്പൂജാസമയത്താണ് പൂമൂടൽ നടത്തുന്നത്. മുന്നിൽ വച്ചിരിക്കുന്ന വെള്ളിത്തളികയിലേക്ക് നാളും പേരും പറഞ്ഞ് തെച്ചിപ്പൂവ് വർഷിക്കുന്നു. തുടർന്ന് ഇരുപതു മിനിറ്റോളം പൂമൂടൽ ചടങ്ങുകൾ നടത്തുന്നു. ദേവീസ്തുതികളാൽ പൂക്കൾ വർഷിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കും. ശ്രീകോവിലിലെ ഭഗവതിയുടെ തിടമ്പ് ഏടുത്തു മാറ്റിയ ശേഷമാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടത്തുന്നത്. ഈ സമയമത്രയും ശ്രീകോവിൽ അടയ്ക്കാതെ മുൻപിൽ പട്ടു വിരിച്ചിരിക്കും. അതിനാൽ ഈ സമയം ദർശനം അസാധ്യമാണ്. == വിശേഷദിവസങ്ങൾ == === തൃക്കാർത്തിക === കാടാമ്പുഴ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഉത്സവമാണ് വൃശ്ചികമാസത്തിലെ തൃക്കാർത്തിക. ഭഗവതിയുടെ പിറന്നാളായാണ് തൃക്കാർത്തിക ഉത്സവം ആഘോഷിയ്ക്കപ്പെടുന്നത്. വൃശ്ചികമാസത്തിലെ കാർത്തിക നാളിലാണ് കാടാമ്പുഴ ഭഗവതിയെ ശങ്കരാചാര്യർ ശ്രീചക്രസമേതം പ്രതിഷ്ഠിച്ചതെന്ന വിശ്വാസത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ തൃക്കാർത്തിക ഉത്സവം നടത്തപ്പെടുന്നത്. അന്നേ ദിവസം പുലർച്ചെ മൂന്നരയ്ക്ക് തന്നെ നടതുറക്കുന്നു. തുടർന്ന് ക്ഷേത്രസന്നിധിയിലും കൽവിളക്കുകളിലും തൃക്കാർത്തിക ദീപങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നു. തുടർന്ന് പ്രത്യേക പൂജകൾ നടക്കുന്നു. അന്ന് പിറന്നാൾ സദ്യയുടെ ഭാഗമായുള്ള പ്രസാദ ഊട്ട് ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ആയിരങ്ങളാണ് ഇതിൽ പങ്കെടുക്കുന്നത്. തൃക്കാർത്തിക അതിവിശേഷമായി ആചരിച്ചുവരുന്ന മലബാറിലെ അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് കാടാമ്പുഴ. കൂടാതെ, മറ്റുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി പുലർച്ചെ കാർത്തികവിളക്ക് കൊളുത്തുന്ന ക്ഷേത്രം എന്ന പ്രത്യേകതയും കാടാമ്പുഴയ്ക്കുണ്ട്. === നവരാത്രി === ക്ഷേത്രത്തിൽ ആഘോഷിക്കുന്ന മറ്റൊരു ഉത്സവമാണ് നവരാത്രി ഉത്സവം. കന്നിമാസത്തിലെ (സെപ്റ്റംബർ/ഒക്ടോബർ) വെളുത്തപക്ഷത്തിലെ പ്രഥമ മുതലുള്ള ഒമ്പതു ദിവസമാണ് നവരാത്രിയായി ആഘോഷിയ്ക്കുന്നത്. ധാരാളം കലാപരിപാടികളും അതോബന്ധിച്ചു നടക്കാറുണ്ട്. ഇതിനോടനുബന്ധിച്ച് ക്ഷേത്രത്തിൽ ദേവീഭാഗവതനവാഹയജ്ഞം നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. [[ദേവീഭാഗവതം]] ഒമ്പതുദിവസം കൊണ്ടുവായിച്ചുതീർക്കുന്ന ചടങ്ങാണിത്. എട്ടാം ദിവസമായ [[ദുർഗ്ഗാഷ്ടമി|ദുർഗ്ഗാഷ്ടമിനാളിൽ]] സന്ധ്യയ്ക്ക് ക്ഷേത്രത്തിൽ പൂജവെപ്പ് നടക്കുന്നു. വിവിധ [[പുസ്തകം|പുസ്തകങ്ങൾ]], [[സംഗീതോപകരണം|സംഗീതോപകരണങ്ങൾ]], പണിയായുധങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ക്ഷേത്രത്തിൽ പൂജയ്ക്ക് വയ്ക്കുന്നതാണ് ചടങ്ങ്. ഒമ്പതാം ദിവസമായ [[മഹാനവമി]] മുഴുവൻ ഇവയ്ക്ക് പൂജ നടത്തുന്നുണ്ടാകും. പത്താം ദിവസമായ [[വിജയദശമി|വിജയദശമിദിവസം]] രാവിലെ പൂജകഴിഞ്ഞ് മേൽപ്പറഞ്ഞവ തിരിച്ചുകൊടുക്കുന്നു. അന്നേദിവസം ആയിരക്കണക്കിന് കുരുന്നുകൾ ക്ഷേത്രത്തിൽ വിദ്യാരംഭം കുറിയ്ക്കുന്നുണ്ടാകും. കാടാമ്പുഴ ക്ഷേത്രത്തിൽ രാവിലെ മഹാസരസ്വതീസങ്കല്പത്തിലാണ് പൂജ എന്നതിനാൽ ഇവിടെ നിരവധി കുട്ടികൾക്കാണ് വിദ്യാരംഭം നടക്കുന്നത്. === ഋഗ്വേദ ലക്ഷാർച്ചന === എല്ലാവർഷവും ധനുമാസത്തിൽ നടക്കുന്ന ഋഗ്വേദ ലക്ഷാർച്ചന ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷമാണ്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അഭിവൃദ്ധിയ്ക്ക് പൂർവ്വകാല ആചാര്യന്മാർ നിഷ്കർഷിച്ചിട്ടുള്ള വഴികളിലൊന്നാണ് വേദമന്ത്രജപം എന്നതിനാൽ ഈ ചടങ്ങിനും വളരെയധികം പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ക്ഷേത്രം തന്ത്രിയുടെ നേതൃത്വത്തിലാണ് ചടങ്ങ് നടക്കുന്നത്. ഇതിനോടനുബന്ധിച്ചും ധാരാളം കലാപരിപാടികളുണ്ട്. == പ്രധാന ദിവസങ്ങൾ == ചൊവ്വ, വെള്ളി, പൗർണമി, അമാവാസി, നവരാത്രി, മലയാളം- ഇംഗ്ലീഷ് മാസങ്ങളിലെ ഒന്നാം തീയതി, ജന്മ നക്ഷത്ര ദിനം തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങൾ ദേവി ദർശനത്തിന് പ്രധാനം. == ദർശന സമയം == *രാവിലെ 4.30 AM മുതൽ ഉച്ചക്ക് 12 PM വരെ *വൈകുന്നേരം 3.30 PM മുതൽ രാത്രി 7 PM വരെ. ==പ്രാർത്ഥനാ ശ്ലോകങ്ങൾ== 1. ദേവി മാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗേ സ്മൃതാ ഹരസി ഭീതിമശേഷജന്തോഃ സ്വസ്ഥൈഃ സ്മൃതാ മതിമതീവ ശുഭാം ദദാസി ദാരിദ്ര്യദുഃഖഭയഹാരിണി കാ ത്വദന്യാ സർവ്വോപകാരകരണായ സദാർദ്രചിത്താ. സർവ്വമംഗളമാംഗല്യേ ശിവേ സർവ്വാർത്ഥസാധികേ ശരണ്യേ ത്ര്യംബകേ ഗൗരീ നാരായണി നമോസ്തുതേ. ശരണാഗത ദീനാർത്ത പരിത്രാണപരായണേ സർവ്വസ്യാർത്തിഹരേ ദേവീ നാരായണി നമോസ്തുതേ. സർവ്വസ്വരൂപേ സർവ്വേശേ സർവ്വശക്തി സമന്വിതേ ഭയേഭ്യ സ്ത്രാഹിനോദേവി ദുർഗ്ഗേ ദേവി നമോസ്തുതേ. ജ്വാലാ കരാള മത്യുഗ്രം അശേഷാസുരസൂദനം തൃശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. രോഗാനശേഷാന പഹംസി തുഷ്ടാ രുഷ്ടാ തു കാമാൻ സകലാനഭീഷ്ടാൻ ത്വാമാശ്രിതാനാം ന വിപന്നരാണാം ത്വാമാശ്രിതാ ഹ്യാശ്രയതാം പ്രയാന്തി. സർവ്വബാധാ പ്രശമനം ത്രൈലോകസ്യാഖിലേശ്വരീ ഏവമേവ ത്വയാ കാര്യം അസ്മദ്വൈരി വിനാശനം. 2. കാളി കാളി മഹാകാളി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ കുലം ച കുലധർമ്മം ച മാം ച പാലയ പാലയ. 3. മഹൈശ്വര്യപ്രദേ ദേവി ! മഹാത്രിപുരസുന്ദരി ! മഹാവീര്യേ മഹേശീ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! സർവ്വവ്യാധിപ്രശമനി ! സർവ്വമൃത്യുനിവാരിണി! സർവ്വമന്ത്രസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! പുരുഷാർഥപ്രദേ ദേവി ! പുണ്യാപുണ്യഫലപ്രദേ! പരബ്രഹ്മസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളി പത്ത്) 4. ഈശ്വരി പരമേശ്വരി ജഗദീശ്വരി മഹേശ്വരി ദേവി ദേവി മഹാഭയങ്കരി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. 6. മഹാകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം സുരേശ്വരി ഭദ്രകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം ദയാനിധേ. 7. ഓം ആയുർദേഹി ധനംദേഹി വിദ്യാംദേഹി മഹേശ്വരീ സമസ്തമഖിലം ദേഹി ദേഹിമേ പരമേശ്വരീ. 8. ലളിതേ സുഭഗേ ദേവി സുഖസൗഭാഗ്യദായിനി അനന്തം ദേഹി സൗഭാഗ്യം മഹ്യം തുഭ്യം നമോനമ: 9. കാത്യായനീ മഹാമായേ ഭവാനീ ഭുവനേശ്വരീ സംസാരസാഗരേ മഗ്നം ദീനം മാം കരുണാമയീ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാരാദ്ധ്യേ പ്രസീദ ജഗദംബികേ മനോഭിലഷിതം ദേവീ വരംദേഹീ നമോസ്തുതേ. 10. അംബികാ അനാദിനിധനാ ആശ്വാരൂഡാ അപരാജിത 11. ‘’‘ദേവി മാഹാത്മ്യം’‘’ യാ ദേവീ സർവ്വ ഭൂതേഷു ശക്തിരൂപേണ സംസ്ഥിതാ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമോ നമഃ ==എത്തിച്ചേരുവാൻ== കോഴിക്കോട് നിന്ന് 57 കിലോമീറ്ററും തൃശ്ശൂരിൽനിന്ന് 68 കിലോമീറ്ററുമാണ് കാടാമ്പുഴ ക്ഷേത്രത്തിലേക്കുള്ള ദൂരം. ഇരുവശത്തുനിന്നും വരുമ്പോൾ [[ദേശീയപാത 66 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയപാത 66-ൽ]] വെട്ടിച്ചിറയിൽനിന്ന് തിരിഞ്ഞ് 3 കിലോമീറ്റർ സഞ്ചരിച്ചാൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരാം. ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ- [[തിരുനാവായ തീവണ്ടി നിലയം|തിരുനാവായ]], ഇത് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നും 13.5 കിലോമീറ്റർ അകലെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു, ഏകദേശം ഇരുപത് മിനുട്ട് യാത്ര. എന്നാൽ ഇവിടെ പാസഞ്ചർ തീവണ്ടികൾക്കുമാത്രമേ സ്റ്റോപ്പുള്ളൂ. തന്മൂലം [[തിരൂർ]], [[കുറ്റിപ്പുറം]] സ്റ്റേഷനുകളെ ആശ്രയിയ്ക്കേണ്ടതുണ്ട്. ജില്ലയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനാണ് തിരൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ. അവിടെ നിന്നും 16 കി.മി ദൂരം, ഏതാണ്ട് 28 മിനിറ്റ് യാത്ര. ധാരാളം പ്രധാനപ്പെട്ട ട്രെയിനുകൾ ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്. കുറ്റിപ്പുറം റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ 16 കി.മി അകലെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം- [[കരിപ്പൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കരിപ്പൂർ]]. [[തിരുനാവായ നാവാമുകുന്ദക്ഷേത്രം]] 14 കിലോമീറ്റർ അകലെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. == അവലംബം == <references/> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == *[http://www.naturemagics.com/kerala-temples/kadampuzha-sree-parvathy-temple.shtm നേച്ചർ മാജിക്ക്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080330232921/http://www.naturemagics.com/kerala-temples/kadampuzha-sree-parvathy-temple.shtm |date=2008-03-30 }} *[http://www.karmakerala.com/guide/Kadampuzha_Bhagavathi_Temple കർമ്മ കേരള] {{മലപ്പുറം ജില്ല}} [[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ]] mxsx8p8baktaxvl1qlkguv9yzpdh1ao 0 49637 4617097 4564540 2026-05-04T04:34:40Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617097 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Vazhappally Sree Mahadeva Temple}} {{featured}} {{Infobox Mandir | name = തിരുവാഴപ്പള്ളി ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം | image = vazhappallytemple.jpg | image_alt = | caption = വാഴപ്പള്ളി കിഴക്കേ ഗോപുരം | pushpin_map = India Kerala | map_caption = Location in Kerala | latd = 9 | latm = 27 | lats = 21.85 | latNS = N | longd= 76 | longm = 31 | longs = 35.88 | longEW = E | coordinates_region = IN | coordinates_display= title | other_names = | proper_name = തിരുവാഴപ്പള്ളി ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം | devanagari = वाषप्पळ्ळि महाक्षॅत्र | sanskrit_translit = वाषप्पळ्ळि महाक्षॅत्रः | tamil = வாழப்பள்ளி பெருங்கோவில் | Tagalog = Templo ng Maha Siva sa Vazhappally | Hindi = वाषप्पल्लि महाशिवक्षेत्र | country = [[ഇന്ത്യ]] | state = [[കേരളം]] | district = [[കോട്ടയം]] | location = [https://www.google.com/maps/place/Vazhappally+Sree+Mahadeva+Temple/@9.4563289,76.5254164,391m/data=!3m1!1e3!4m13!1m7!3m6!1s0x3b06261f69fa85cd:0x9cdd64ff318cd3ba!2sVazhappally,+Changanassery,+Kerala,+India!3b1!8m2!3d9.4565191!4d76.527146!3m4!1s0x3b06261f449b1ca5:0x7ec49eab26e22d1a!8m2!3d9.4562451!4d76.5263012 വാഴപ്പള്ളി], [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]] | elevation_m = | primary_deity_God = [[പരമശിവൻ|തിരുവാഴപ്പള്ളിയിലപ്പൻ]] (ശിവൻ) <br /> [[പാർവ്വതി|ശ്രീപാർവ്വതി]] [[ഗണപതി|മഹാഗണപതി]] | primary_deity_Godess = പാർവ്വതി | utsava_deity_God = പരമശിവൻ, ഗണപതി | utsava_deity_Godess= പാർവ്വതി | Direction_posture = [[കിഴക്ക്]] | Pushakarani = ഇലവന്തി തീർത്ഥം | Vimanam = പൂർണ്ണ | Poets = | Prathyaksham = സദാശിവമൂർത്തി | important_festivals= പൈങ്കുനിഉത്സവം (മീനം)<br /> [[ശിവരാത്രി]]<br />[[മുടിയേറ്റ്|മുടിയെടുപ്പ്]]<br />[[ഗണേശ ചതുർത്ഥി|വിനായക ചതുർത്ഥി]]<br>ആഴിപൂജ | architecture = കേരള-ദ്രാവിഡ ശൈലി | number_of_temples = 2 | number_of_monuments= [[വാഴപ്പള്ളി ശാസനം|വാഴപ്പള്ളി ലിഖിതങ്ങൾ]] | inscriptions = | date_built = എ.ഡി. 800-ൽ (പുനഃനിർമ്മാണം) | creator = [[രാജശേഖരവർമ്മൻ]] | temple_board = [[തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്]] | Website = http://www.vazhappallytemple.org/ }} [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിലെ]] ([[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]]) [[ചങ്ങനാശ്ശേരി നഗരസഭ|ചങ്ങനാശ്ശേരി നഗരത്തിൽ]] [[വാഴപ്പള്ളി|വാഴപ്പള്ളിയിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന അതിപുരാതനവും ചരിത്രപ്രസിദ്ധവുമായ [[ക്ഷേത്രം (ആരാധനാലയം)|ക്ഷേത്രമാണ്]] '''വാഴപ്പള്ളി മഹാശിവക്ഷേത്രം'''<ref name=tvlasasan/><ref name=vazhawebsite/><ref>A journey into Peninsular India, South India; Published by: Surya Books (P) Ltd, Chennai, Ernakulam; Edition: October 2006; Pages: 308; Address: 1620, J Block, 16th Main Road, Anna Nagar; Chennai, 600040; ISBN: 81-7478-175-7</ref>. [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|മഹോദയപുരം]] ആസ്ഥാനമാക്കി ഭരിച്ചിരുന്ന [[ചേരസാമ്രാജ്യം|ചേരവംശ]] കുലശേഖര പെരുമാൾക്കന്മാരുടെ കാലത്താണ് [[ഹിന്ദു|ഹിന്ദുക്ഷേത്രമാക്കി]] മാറ്റി ക്ഷേത്രനിർമ്മാണം നടത്തിയത് എന്നനുമാനിക്കുന്നു<ref name=tvlasasan/> <ref name="keralasree">കേരള ചരിത്രം - എ. ശ്രീധരമേനോൻ, ഡി.സി. ബുക്സ്</ref>. അതിനുമുൻപ് ഇതൊരു ദ്രാവിഡക്ഷേത്രവും, പിന്നീട് ബുദ്ധക്ഷേത്രവും ആയിരുന്നു. എ.ഡി. 820-844 കളിലെ ചേര-കുലശേഖര ചക്രവർത്തി [[ചേരമാൻ പെരുമാൾ|ചേരമാൻ പെരുമാൾ നായനാർ എന്ന രാജാധിരാജ രാമ രാജശേഖരന്റെ]] കാലത്തെ ചെപ്പേട് (ശാസനം) ഈ ക്ഷേത്രത്തെ കുറിച്ചാണ്<ref name=keralasree/> <ref name=vazhawebsite/>. [[വാഴപ്പള്ളി ശാസനം]] എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ ലിഖിതം, കേരളത്തിൽനിന്നും കിട്ടിയിരിക്കുന്നതിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും പുരാതനലിഖിത രേഖയാണ് (എ.ഡി. [[832]])<ref name=keralabhasha> കേരള ഭാഷാചരിത്രം -- ഡോ.ഇ.വി.എൻ. നമ്പൂതിരി</ref>. [[പരശുരാമൻ|പരശുരാമനാൽ]] പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടു എന്ന് [[ഐതിഹ്യം|ഐതിഹ്യമുള്ള]] ക്ഷേത്രത്തിൽ നിത്യവും പരശുരാമപൂജ നാലമ്പലത്തിൽ അഗ്നികോണിൽ നടത്തുന്നുണ്ട്<ref name=vazhawebsite/>. കേരളത്തിലെ [[നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ]]<ref name=keralasree/> പ്രാധാന്യമേറിയ<ref name=108siva> കുഞ്ഞികുട്ടൻ ഇളയതിന്റെ “108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ“</ref> വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രത്തിലെ മൂർത്തി '''തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പൻ''' (തിരുവാഴപ്പള്ളി ശിവപ്പെരുമാൾ) എന്നപേരിലാണ്‌ അറിയപ്പെടുന്നത്<ref name=keralamaha>മലയാളം: കെ.എൻ. ഗോപാലപിള്ള - കേരള മഹാചരിത്രം</ref><ref name=keralabhasha/>. ക്ഷേത്രത്തിൽ പരമശിവനോടൊപ്പം [[ഗണപതി|ഗണപതിയ്ക്കും]] കൊടിമരത്തോടുകൂടിയ പ്രത്യേക ക്ഷേത്രമുണ്ട്. ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന്റെ പുറകിൽ [[പാർവ്വതി|പാർവ്വതീദേവിയ്ക്കും]] പ്രഥമ സ്ഥാനമുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉപദേവതകളായി ശ്രീലകത്ത് ഗണപതി, [[ദക്ഷിണാമൂർത്തി]], [[ധർമ്മശാസ്താവ്]], [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]] (അദൃശ്യസങ്കല്പം), പരശുരാമൻ, [[നാഗദൈവങ്ങൾ]], [[ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ്]] എന്നിവരും കൂടാതെ മതിലിനു പുറത്ത് പ്രത്യേകം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ|ശ്രീകൃഷ്ണനും]] [[നന്ദികേശ്വരൻ|നന്ദികേശ്വരനും]] വാഴുന്നു. [[മീനം|മീനമാസത്തിൽ]] [[തിരുവാതിര (നക്ഷത്രം)|തിരുവാതിരനാളിൽ]] ആറാട്ടോടുകൂടിയ പത്തുദിവസത്തെ ഉത്സവം, [[കുംഭം|കുംഭമാസത്തിൽ]] [[ശിവരാത്രി]], [[ചിങ്ങം|ചിങ്ങമാസത്തിൽ]] [[വിനായക ചതുർഥി]], [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിൽ]] [[നവരാത്രി]] എന്നിവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. [[തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ഈ മഹാക്ഷേത്രം. == ഐതിഹ്യം == [[പ്രമാണം:Vazhappally Siva Perumal Ponnin Thidambu.jpg|275px|left|ലഘുചിത്രം|തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പന്റെ തങ്കതിടമ്പ്]] പരശുരാമനാൽ പ്രതിഷ്ഠിതമായ നൂറ്റെട്ടു ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നിതെന്നാണ് ഐതിഹ്യം<ref>{{cite web|url=https://shaivam.org/temples-of-lord-shiva/lord-shiva-temples-of-kottayam-district|title=Lord Shiva Temples of Kottayam District|website=www.shaivam.org}}</ref>. രണ്ടാം ചേരസാമ്രാജ്യത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ ചേരരാജാവായിരുന്ന [[ചേരമാൻ പെരുമാൾ നായനാർ]] (ക്രി.വ. 800-844) അതീവ ശിവഭക്തനായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ സമകാലികനായിരുന്നു [[ആദിശങ്കരൻ|ആദിശങ്കരാചാര്യർ]] (ക്രി.വ. 788-820). അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലത്താണ് വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രം പുതുക്കിപണിത് ക്ഷേത്ര പടിത്തരങ്ങൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയത്. വർത്തുളാകൃതിയിലുള്ള കരിങ്കൽ ശ്രീകോവിലിന്റെ മൂന്ന് ഭിത്തികൾക്കുള്ളിലായി‌ കിഴക്കോട്ട്‌ ശിവലിംഗപ്രതിഷ്ഠയ്ക്കു വേണ്ടിയും, പടിഞ്ഞാറേയ്ക്ക്‌ പാർവ്വതി പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കു വേണ്ടിയും ഗർഭഗൃഹം പണിതു. വട്ടശ്രീകോവിലിനകത്തു തന്നെ തെക്കോട്ട് ദർശനമായി ദക്ഷിണാമൂർത്തിയെയും, ഗണപതിയെയും പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. നാലമ്പലത്തിനകത്ത് തെക്കുകിഴക്കേ മൂലയിൽ വലിയ [[തിടപ്പള്ളി|തിടപ്പള്ളിയും]] ശ്രീകോവിലിന്റെ കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറും ഭാഗങ്ങളിൽ കുക്കുടാകൃതിയിൽ നമസ്കാര മണ്ഡപങ്ങളും ക്ഷേത്രനടയിൽ [[ബലിക്കല്ല്|വലിയ ബലിക്കല്ലും]] പണികഴിപ്പിച്ചു. നാലമ്പലത്തിനു പുറത്ത് കന്നിമൂലയിൽ ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചു<ref name=keralasamskar> കേരള സംസ്കാരം - ഭാരതീയ പശ്ചാത്തലത്തിൽ; എ. ശ്രീധര മേനോൻ</ref>. ക്ഷേത്രതന്ത്രിയായി തരണല്ലൂർ പരമ്പരക്കും<ref name=tvlasasan/> പിന്നീട് ക്ഷേത്ര തന്ത്രം മൂന്നില്ലങ്ങളിലായി പിരിഞ്ഞ് കുഴിക്കാട്ടില്ലം, പറമ്പൂരില്ലം, മേന്മനയില്ലം എന്നിങ്ങനെയായി), നിത്യശാന്തിക്കായി [[കാസർഗോഡ്]] സ്വദേശിയായ തുളു ബ്രാഹ്മണകുടുംബത്തേയും അധികാര സ്ഥാനം നൽകി അവരോധിച്ചു. മേൽശാന്തിയെ <ref name=tvlasasan/> കുടശാന്തിയായി വാഴിച്ച് കുടശാന്തി മഠത്തിൽ താമസസൗകര്യവും ചെയ്തുകൊടുത്തു<ref name=keralasamskar/>. ക്ഷേത്രഗോപുരത്തിനു പുറത്ത് കിഴക്കുവശത്ത് കുടശാന്തിമഠം കാണാം. ശിവക്ഷേത്ര പുനഃപ്രതിഷ്ഠാ വേളയിൽ ക്ഷേത്ര തന്ത്രിക്കു പെട്ടെന്ന് മൂത്ര ശങ്ക അനുഭവപ്പെടുകയും ശിവലിംഗപ്രതിഷ്ഠക്കുള്ള ജീവകലശം സമയത്ത് ക്ഷേത്രതന്ത്രിക്ക് അഭിഷേകം ചെയ്യാനാവാതെ വരികയും ചെയ്തു. തന്ത്രി ശരീരശുദ്ധി വരുത്തി ക്ഷേത്രത്തിൽ തിരികെ വരുമ്പോൾ അകത്ത് കലശക്കൊട്ട് കേട്ട് പുനഃപ്രതിഷ്ഠ കഴിഞ്ഞെന്നു മനസ്സിലാക്കി. ശിവലിംഗ പുനഃപ്രതിഷ്ഠയും പരശുരാമൻ നടത്തിയെന്നാണ് ഐതിഹ്യം. അതിനു സ്മരണയായി ചേരമാൻ പെരുമാൾ നാലമ്പലത്തിലിനുള്ളിൽ അഗ്നികോണിൽ പരശുരാമനെ കുടിയിരുത്തി. പരശുരാമനു നിത്യേന പൂജയുണ്ട്. ഉപയോഗിക്കാതെവന്ന ഈ കലശം ഇലവന്തി തീർത്ഥസ്ഥാനത്ത് ഗണപതി സങ്കല്പത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠനടത്തി അഭിഷേകം ചെയ്തുവത്രേ. ആ പ്രതിഷ്ഠാവേളയിൽ നേദിച്ച ഒറ്റയപ്പമാണ് '''വാഴപ്പള്ളി ഗണപതിയപ്പം''' എന്ന് പിന്നീട് പ്രസിദ്ധിയാർജ്ജിച്ചത്. ഇന്നു കാണുന്ന ഗണപതി ക്ഷേത്രസമുച്ചയം ചേരമാൻ പെരുമാളിന്റെ കാലത്താണ് നിർമ്മിച്ചത്<ref name=vazhawebsite/>. == ചരിത്രം == [[പ്രമാണം:Vazhappally Temple.jpg|275px|left|ലഘുചിത്രം|വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രം]] വാഴപ്പള്ളി ശിവക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിന്റെ പുനഃനിർമ്മാണവും, ക്ഷേത്രത്തിലെ ഗണപതിക്ഷേത്ര നിർമ്മാണവും നടത്തിയത് [[രണ്ടാം ചേരസാമ്രാജ്യം|രണ്ടാം കുലശേഖര ചേര രാജാക്കന്മാരുടെ]] കാലത്താണ്. <ref name=keralasamskar/> ശിവക്ഷേത്രത്തിന്റെ ആദ്യകാല നിർമ്മിതി നടന്നിട്ടുള്ളതിനെപറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ രേഖകൾ ലഭ്യമല്ല. === വാഴപ്പള്ളി ശാസനം === [[പ്രമാണം:Vazhappally copper plate (9th century AD).jpg|thumb|250px|right|<small>ലിഖിതം</small>]] [[പ്രമാണം:Vazhappally Plates - Description.JPG|thumb|250px|right|<small>വിവർത്തനം</small>]] {{പ്രധാനലേഖനം|വാഴപ്പള്ളി ശാസനം}} രണ്ടാം ചേരസാമ്രാജ്യത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ രാജാവായിരുന്ന [[ചേരമാൻ പെരുമാൾ]] എന്നറിയപ്പെട്ട രാജശേഖരവർമ്മ കുലശേഖരന്റെ (ക്രി.വ. 820 - 844) ഭരണകാലത്ത് എഴുതപ്പെട്ട പ്രശസ്തമായ വാഴപ്പള്ളി ശാസനം (''കേരളത്തിൽ നിന്നും കിട്ടിയിട്ടുള്ളതിൽ എറ്റവും പഴയ ലിഖിതം'') <ref>കേരള ചരിത്രത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന രേഖകൾ -- പുതുശ്ശേരി രാമചന്ദ്രൻ; കേരള ഭാഷാ ഇൻസ്റ്റിറ്റൂട്ട് : തിരുവനന്തപുരം</ref> ഈ ക്ഷേത്രാങ്കണത്തിൽ വെച്ചാണ് എഴുതപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്.<ref>ഡോ. കെ.കെ. പിള്ള: കേരള ചരിത്രം, കേരള ഹിസ്റ്ററി അസോസിയേഷൻ</ref> <ref name=keralamaha/> {{സൂചിക|൧}} ചരിത്രകാരന്മാരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ വാഴപ്പള്ളി ശാസനം എ.ഡി. 832-ലാണ് എഴുതപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. <ref name=keralamaha/> അതിനു വളരെ മുൻപുതന്നെ ഇത് മഹാക്ഷേത്രമായി കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു എന്നു മനസ്സിലാക്കാം. എന്തെന്നാൽ വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രാങ്കണത്തിലിരുന്നു മറ്റുക്ഷേത്രങ്ങളിലെ പൂജാവിധികളേയും അതു തെറ്റിച്ചാലുള്ള ശിക്ഷകളേയും കുറിച്ചാണ് ശാസനം പ്രതിപാദിക്കുന്നത്. <ref name=keralamaha/> <ref name=keralabhasha/> <ref name=keralasree/> <ref name=vazhasasan>[[വാഴപ്പള്ളി ശാസനം]]: AD-830 First Script in Malayalam</ref> <ref>കേരള ഭാഷാ ഇൻസ്റ്റിറ്റൂട്ട് - കേരള ചരിത്രത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന രേഖകൾ; പുതുശ്ശേരി രാമചന്ദ്രൻ</ref> <ref>കേരള ചരിത്രാധാരങ്ങൾ -- നടുവട്ടം ഗോപാലകൃഷ്ണൻ</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.lisindia.net/Malayalam/Malay_Hist.html |title=മലയാളം ലിപി -- ചരിത്രം |access-date=2011-07-26 |archive-date=2010-11-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101129134733/http://www.lisindia.net/Malayalam/Malay_hist.html |url-status=dead }}</ref> {{സൂചിക|൧}} <ref>EARLY TAMIL EPIGRAPHY Title EARLY TAMIL EPIGRAPHY, Volume 62 Early Tamil Epigraphy Volume 62 of Harvard oriental series Editor Iravatham Mahadevan Edition illustrated Publisher Cre-A, 2003 Original from the University of Michigan Digitized 17 May 2008 ISBN 0674012275, 9780674012271 Length 719 pages</ref> <ref>Title Journal of the Epigraphical Society of India, Volume 24 Contributor Epigraphical Society of India Publisher The Society, 1998 Original from the University of Michigan Digitized 8 May 2008</ref> === പള്ളിബാണപ്പെരുമാളിന്റെ പ്രയാണം === [[പ്രമാണം:കിഴക്കേആനക്കൊട്ടിൽ.JPG|thumb|250px|left|കിഴക്കെ ആനക്കൊട്ടിൽ]] രണ്ടാം ചേരസാമ്രാജ്യത്തിലെ അവസാന രാജാവായിരുന്ന [[പള്ളിവാണ പെരുമാൾ|പള്ളിവാണ പെരുമാളിന്റെ]] കാലത്ത് (എ.ഡി. പതിനാറാം ശതകത്തിൽ) കുമാരീല ഭട്ടന്റെ ശിഷ്യനും ശൈവ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രചാരകനായിരുന്ന സംബന്ധമൂർത്തിയും, പെരുമാൾ സ്ഥാപിച്ച ബുദ്ധ വിഹാരത്തിലെ ബുദ്ധഭിക്ഷുക്കളുമായി വ്യാഖ്യാനത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടു.<ref name="keralasree" /> രണ്ടു മതങ്ങളിലേയും പ്രഗല്ഭർ പങ്കെടുത്ത ഈ സംവാദത്തിൽ, ദക്ഷിണഭാരതത്തിലെ ആറു പ്രഗല്ഭരാണ് ശൈവ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രചാരകനൊപ്പം ഹിന്ദുമതത്തിനുവേണ്ടി പങ്കെടുത്തത്. രണ്ടു മതങ്ങളിലേയും പ്രഗല്ഭർ പങ്കെടുത്ത ഈ സംവാദത്തിൽ ഹിന്ദുമത വിശ്വാസികൾ വിജയിക്കുകയും രാജാവ് അടിയറവു പറയുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite book | title = Land and People of Indian States and Union Territories:a | last = S. C. Bhatt, Gopal | first = K. Bhargav | publisher = Gyan Publishing House, | year = 2006 | isbn = | location = | pages = }}</ref> തോറ്റ ബുദ്ധഭിക്ഷുക്കൾകൊപ്പം മഹോദയപുരം തലസ്ഥാനമാക്കി വാണിരുന്ന ചേരരാജാവ് [[പള്ളിവാണ പെരുമാൾ|പള്ളിബാണ പെരുമാൾക്ക്]] തലസ്ഥാനമായ മഹോദയപുരം ([[കൊടുങ്ങല്ലൂർ]]) വിടേണ്ടി വന്നു.<ref name="keralasree" /> <ref name="sankunni" /> <ref name="kerala.sivas.son.temple">കേരളത്തിലെ ശിവസുതാലയങ്ങൾ - പുലിയന്നൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ; പഞ്ചാംഗം ഓഫ് സെറ്റ്, കുന്നംകുളം</ref>പള്ളിബാണ പെരുമാൾ തന്റെ അവസാന ദിവസങ്ങൾ ചെലവഴിക്കാനായി തന്റെ പരദേവതയായ പെരിഞ്ഞനം പള്ളി ഭഗവതിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയുമായി [[നീലമ്പേരൂർ ക്ഷേത്രം|നീലംപേരൂർ ശിവക്ഷേത്രത്തിൽ]] എഴുന്നളളി.<ref name="keralasree" /> <ref name="sankunni" /> <ref name="kerala.sivas.son.temple">കേരളത്തിലെ ശിവസുതാലയങ്ങൾ - പുലിയന്നൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ; പഞ്ചാംഗം ഓഫ് സെറ്റ്, കുന്നംകുളം</ref> അതിനെ തുടർന്ന് അദ്ദേഹം ബുദ്ധമത പ്രചരണാർത്ഥമായി നിരവധി ചൈത്യങ്ങളും വിഹാരങ്ങളും പണിതു (നീലമ്പേരൂർ പള്ളി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കിളിരൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ) വളരെക്കാലങ്ങളോളം നീലമ്പേരൂർ ആസ്ഥാനമാക്കി ഭരണം നടത്തി.<ref name=108siva/> <ref name=sankunni> കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണിയുടെ ഐതിഹ്യമാല‍</ref> <ref name=aitheehamala>ബുദ്ധമത പ്രചാരണം: കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണിയുടെ ഐതിഹ്യമാല - പള്ളിബാണ പെരുമാൾ</ref> <ref>കേരളത്തിലെ ശിവസുതാലയങ്ങൾ - പുലിയന്നൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ; പഞ്ചാംഗം ഓഫ്സൈറ്റ് കുന്നംകുളം, തൃശ്ശൂർ</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.neelamperoorpadayani.org/2009/02/padayani-history.html |title=നീലമ്പേരൂർ ചരിത്രം |access-date=2011-07-26 |archive-date=2011-07-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110706105320/http://www.neelamperoorpadayani.org/2009/02/padayani-history.html |url-status=dead }}</ref> പള്ളിബാണപ്പെരുമാളിനെ ബ്രാഹ്മണാധീശത്വത്തെ എതിർത്ത അവസാനത്തെ ചെറുത്തു നില്പായി ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപെടുന്നു.<ref>{{Cite book | title = സോഷ്യൽ ഹിസ്റ്ററി ഓഫ് ഇന്ത്യ | last = എസ്. എൻ. | first = സദാശിവൻ | publisher = APH Publishing, | year = Jan 1, 2000 | isbn = 9788176481700 | location = | pages = }}</ref> ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ നീലമ്പേരൂർ ശിവലിംഗ പ്രതിഷ്ഠയുമായി പത്തു ബ്രാഹ്മണ കുടുംബങ്ങൾ (പിന്നീട് [[പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാർ]] എന്നറിയപ്പെട്ടു) വാഴപ്പള്ളിയിലെത്തി നീലമ്പേരൂർ ശിവചൈതന്യത്തെ വാഴപ്പള്ളി ശിവ ക്ഷേത്രത്തിൽ ലയിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു, ശിവലിംഗ പ്രതിഷ്ഠ വാഴപ്പള്ളി ദേവലോകത്ത് പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തു. <ref name=tvlasasan>തിരുവല്ലാ ഗ്രന്ഥവരി, സ്കൂൾ ഓഫ്‌ സോഷ്യൽ സയൻസസ്‌, മഹാത്മാഗാന്ധി സർവകലാശാല - പി ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ നായർ</ref> === പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാർ === {{പ്രധാനലേഖനം|പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാർ}} നീലംപേരൂർ ഗ്രാമത്തിൽ നിന്നുവന്ന പത്തു ബ്രാഹ്മണകുടുംബങ്ങൾ പിന്നീട് [[വാഴപ്പള്ളി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വാഴപ്പള്ളിയിൽ]] സ്ഥിരതാമസമാക്കി. <ref name=keralasree/>ക്ഷേത്ര ഊരാണ്മക്കാരായ ഇവരുടെ ക്ഷേത്രഭരണം പതിനേഴാം നൂറ്റാ‍ണ്ടിന്റെ അവസാനകാലത്തോളം നീണ്ടു നിന്നു. ഈ പത്തു ബ്രാഹ്മണ കുടുംബങ്ങൾ ചങ്ങഴിമുറ്റത്തുമഠം, കൈനിക്കരമഠം, ഇരവിമംഗലത്തുമഠം, കുന്നിത്തിടശ്ശേരിമഠം, ആത്രശ്ശേരിമഠം, കോലൻചേരിമഠം, കിഴങ്ങേഴുത്തുമഠം, കിഴക്കുംഭാഗത്തുമഠം, കണ്ണഞ്ചേരിമഠം, തലവനമഠം എന്നിവയാണ്. വിഖ്യാതമായ വാഴപ്പള്ളി ശാസനം കണ്ടെടുത്തത് ഇതിലൊരു മഠമായ തലവനമഠത്തിൽ നിന്നാണ്. <ref name=keralamaha/> <ref name=keralasamskar/> <ref name=vazhawebsite>{{Cite web |url=http://www.vazhappallytemple.org/history.html |title=വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്ര വെബ്സൈറ്റ് |access-date=2011-01-10 |archive-date=2011-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110109014543/http://www.vazhappallytemple.org/history.html |url-status=dead }}</ref> വിലക്കില്ലിമഠം എന്നാണ് ചങ്ങഴിമുറ്റത്തു മഠം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്.<ref name=tvlasasan/> ഈ ചങ്ങഴിമുറ്റത്തു മഠത്തിലെ കാരണവരായിരുന്നു വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാനപൂജ നടത്തിയിരുന്നത്.<ref name=tvlasasan/> <ref>കേരള ചരിത്രാധാരങ്ങൾ -- നടുവട്ടം ഗോപാലകൃഷ്ണൻ</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.neelamperoorpadayani.org/2009/02/padayani-history.html |title=നീലമ്പേരൂർ ചരിത്രം |access-date=2011-07-26 |archive-date=2011-07-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110706105320/http://www.neelamperoorpadayani.org/2009/02/padayani-history.html |url-status=dead }}</ref> === രാജശേഖര വർമ്മൻ === [[File:Cheraman Perumal.png|left|thumb|100px|രാജശേഖര വർമ്മൻ]] {{Main|ചേരമാൻ പെരുമാൾ}} കുലശേഖര പരമ്പരയിലെ രണ്ടാമത്തെ ചക്രവർത്തിയായ രാജശേഖര വർമ്മനാണ്‌ (ക്രി.വ. 820-844) കേരളീയനായ ''ചേരമാന് ‍പെരുമാൾ നായനാർ''. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥ ചേക്കിഴാർ പെരിയപുരാണത്തിൽ വിവരിക്കുന്നുണ്ട്‌. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലത്ത് വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്ര പുനരുദ്ധികരണം നടത്തി പടിത്തരങ്ങൾ നിശ്ചയിച്ചതായി കരുതുന്നു. [[ശങ്കരാചാര്യർ|ശങ്കരാചാര്യരുടെ]] ''ശിവാനന്ദലഹരിയിലും'', [[മാധവാചാര്യർ|മാധവാചാര്യരുടെ]] ശങ്കരവിജയത്തിലും രാജശേഖരവർമ്മയെപ്പറ്റി പ്രതിപാദിക്കുന്നതിനാൽ അദ്ദേഹം ശങ്കരാചാര്യരുടെ സമകാലികനായിരുന്നു എന്നാണ്‌ അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നത്‌.<ref>എ. ശ്രീധര മേനോൻ, കേരള ചരിത്രം, എസ് വി, ചെന്നയ് ISBN 81-87156-00-7</ref><ref>എ. ശ്രീധര മേനോൻ, കേരളചരിത്രശില്പികൾ, ISBN 81-264-1584-3</ref> കേരളത്തിൽ നിന്നും ലഭിച്ചിട്ടുള്ള ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന [[ശാസനം]] രാജശേഖരവർമ്മന്റെതായ [[വാഴപ്പള്ളി ശാസനം]] ആണ്‌.<ref>Title A Survey of Kerala History Author A. Sreedhara Menon Edition revised Publisher S. Viswanathan, 2006 ISBN 8187156015, 9788187156017 Length 474 pages</ref> അദ്ദേഹം സുഹൃത്തായ [[സുന്ദരമൂർത്തി നായനാർ|സുന്ദരമൂർത്തി നായനാരുമൊത്ത്‌]] [[ദക്ഷിണേന്ത്യ|ദക്ഷിണേദ്ധ്യയിലുള്ള]] [[പരമശിവൻ|ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലേക്ക്‌]] തീർത്ഥയാത്ര നടത്തിയെന്നും തീരുവഞ്ചിക്കുളത്ത്‌ വച്ച്‌ രണ്ടു പേരും സമാധിയായെന്നും വിശ്വസിക്കുന്നു.<ref>Narayanan, M. G. S. ''Perumāḷs of Kerala.'' Thrissur (Kerala): CosmoBooks, 2013. 64-66, 88-95, 107</ref> === പള്ളിബാണ പെരുമാൾ === {{Main|പള്ളിബാണ പെരുമാൾ}} പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ മഹോദയപുരം ഭരിച്ച ചേരവംശ രാജാവായിരുന്നു പള്ളിബാണ പെരുമാൾ. കേരളത്തിലെ ബുദ്ധമതത്തിന്റെ അവസാനത്തെ പ്രചാരകനായിരുന്നു അദ്ദേഹം.<ref>{{Cite web|url=http://ajaysekher.net/2013/03/11/pallybana-perumal-pallyil-temple-perinjanam/|title=Pally Vana Perumal and Pally Temples in Kerala|access-date=2011 മാർച്ച് 13|last=ശേഖർ|first=അജയ്|date=|website=|publisher=|archive-date=2019-10-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20191018160941/https://ajaysekher.net/2013/03/11/pallybana-perumal-pallyil-temple-perinjanam/|url-status=dead}}</ref> ബുദ്ധമത പ്രചരണാർത്ഥം പള്ളിബാണ പെരുമാൾ നിർമ്മിച്ച ആദ്യ ക്ഷേത്രം കൊടുങ്ങല്ലൂരിനടുത്തുള്ള [[പെരിഞ്ഞനം]] പള്ളിയിൽ ഭഗവതിക്ഷേത്രമാണ്. എന്നാൽ ആര്യാധിനിവേശത്തെ തുടർന്ന് കൊടുങ്ങല്ലൂർ വിട്ട് [[കുട്ടനാട്‌|കുട്ടനാട്ടിലെ]] [[നീലമ്പേരൂർ ക്ഷേത്രം|നീലമ്പേരൂർ ശിവക്ഷേത്രത്തിൽ]] അദ്ദേഹം പെരിഞ്ഞനം ഭഗവതിയെ കുടിയിരുത്തി ക്ഷേത്രം നിർമ്മാണം നടത്തി.<ref>{{Cite web|url=http://ajaysekher.net/2013/03/11/pallybana-perumal-pallyil-temple-perinjanam/|title=Pally Vana Perumal and Pally Temples in Kerala|access-date=2011 മാർച്ച് 13|last=ശേഖർ|first=അജയ്|date=|website=|publisher=|archive-date=2019-10-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20191018160941/https://ajaysekher.net/2013/03/11/pallybana-perumal-pallyil-temple-perinjanam/|url-status=dead}}</ref> അതിൽ പ്രകോപിതരായ ക്ഷേത്ര ഊരാണ്മാ ബ്രാഹ്മണർ, നീലമ്പേരൂരിലെ ശിവലിംഗ പ്രതിഷ്ഠയുമായി വാഴപ്പള്ളിയിലെത്തി, അവിടുത്തെ ശിവലിംഗ പ്രതിഷ്ഠയിൽ നീലമ്പേരൂർ ശിവചൈതന്യത്തെ കുടിയിരുത്തി. പള്ളിബാണപ്പെരുമാൾ തന്റെ അവസാന കാലഘട്ടം ചെലിവഴിച്ചത് നീലമ്പേരൂരിലായിരുന്നു.<ref>{{Cite web |url=http://www.neelamperoorpadayani.org/2010/06/what-is-padayani.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-10-20 |archive-date=2017-09-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170910134358/http://www.neelamperoorpadayani.org/2010/06/what-is-padayani.html |url-status=dead }}</ref> പള്ളിബാണപ്പെരുമാൾ പിന്നീട് കോട്ടയത്തിനടുത്തുള്ള കിളിരൂരിലും ബുദ്ധ ക്ഷേത്രം (''കിളിരൂർ കുന്നിൽ ക്ഷേത്രം'') കഴിപ്പിച്ചു. വിഹാരാകൃതിയിൽ പണികഴിപ്പിച്ച ക്ഷേത്രത്തിൽ ബ്രഹ്മധ്യാനം ചെയ്തുകൊണ്ടു യോഗമുദ്രയോടുകൂടി അശ്വത്ഥമൂലകത്തിങ്കൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന വിധത്തിൽ ബുദ്ധദേവനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചു.<ref>ഐതിഹ്യമാല:പള്ളിവാണപ്പെരുമാളും കിളിരൂർ ദേശവും - കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി, ISBN: 978-81-8265-407-7, Publisher: Mathrubhumi</ref> നീലംപേരൂർ ക്ഷേത്രത്തിലുള്ള പള്ളിബാണപ്പെരുമാളിന്റെ പ്രതിമയിൽ രണ്ടു കയ്യിലും അംശവടിയുള്ള തരത്തിലാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇത് മതപരമായതും രാജഭരണപരമായതുമായ അധികാരത്തെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=http://ajaysekher.net/2013/03/11/pallybana-perumal-pallyil-temple-perinjanam/|title=Pally Vana Perumal and Pally Temples in Kerala|access-date=2011 മാർച്ച് 13|last=ശേഖർ|first=അജയ്|date=|website=|publisher=|archive-date=2019-10-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20191018160941/https://ajaysekher.net/2013/03/11/pallybana-perumal-pallyil-temple-perinjanam/|url-status=dead}}</ref> <ref>Title Kēraḷattint̲e sāṃskārikacaritr̲aṃ Author Pi. Ke Gōpālakr̥ṣṇan Publisher Kēraḷa Bhāsạ̄ Inast̲it̲t̲yūtṭ,̣, 1974 Original from the University of California Digitized 2 Jun 2009 Length 608 pages</ref> <ref>A Social History of India Author Dr SN Sadasivan ISBN 81-7648-170-X APH Publishing Corporation, 5, Ansai Road, Darya Ganj, New Delhi 110002, Published by SB Nangia, Total Pages: 749</ref> === ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവ് === [[ചിത്രം:ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവിന്റെ ശില്പം.JPG|thumb|170px|left|സാഷ്ടാംഗം നമസ്കരിക്കുന്ന ചെമ്പകശ്ശേരിയുടെ ശില്പം വലിയ ബലിക്കല്ലിനരുകിൽ]] '''ക്ഷേത്രത്തിലെ പന്തീരടിപൂജയുടെ ചരിത്രം:''' വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രത്തിന് കുട്ടനാട്ടിൽ 54000 പറ നിലം ഉണ്ടായിരുന്നു.<ref name=keralasree/> <ref name=vazhawebsite/> ദേവസ്വം പാട്ടനെല്ല് അളക്കാൻ [[കുട്ടനാട്‌|വേണാട്ടുകര]] പാടത്തുപോയ പത്തില്ലത്തിൽ ഒരു മഠമായ ചങ്ങഴിമുറ്റത്തുമഠത്തിലെ ഉണ്ണിയെ ചെമ്പകശ്ശേരിയിലെ പടയാളികൾ കൊന്നുകളഞ്ഞു. <ref name=vazhawebsite/> ക്ഷേത്രേശനെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു പോയ ഉണ്ണി കൊല്ലപ്പെട്ടതറിഞ്ഞ് പത്തില്ലത്തുപോറ്റിമാർ രാജാവിനെ ആക്രമിച്ചു. ബ്രഹ്മഹത്യയെ തുടർന്ന് ഉണ്ണിയുടെ പ്രേതം രക്ഷസ്സായി ക്ഷേത്രം മുഴുവൻ ചുറ്റിനടന്നു. അന്ന് നിരവധി ഉപദ്രവങ്ങൾ ജനങ്ങൾക്കുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ക്ഷേത്രപൂജകൾക്ക് വിഘ്നങ്ങളും പതിവായിരുന്നു. ഒടുവിൽ ആ ആത്മാവിനെ വടക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ പടിഞ്ഞാട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. <ref name=keralasree/> ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവിനോടുള്ള പ്രതികാരമായി ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിനു മുൻപിൽ കഴുമരം നാട്ടി രാജാവിന്റെ പ്രതിരൂപമുണ്ടാക്കി അതിൽ കഴുവേറ്റി (കെട്ടി തൂക്കി) നിർത്തി. ഇതറിഞ്ഞ് ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവ് വാഴപ്പള്ളിയിൽ എഴുന്നെള്ളി വല്യമ്പലനടയിൽ മാപ്പുചൊല്ലി സാഷ്ടാഗം നമസ്കരിച്ചു. ഉണ്ണിയെ കൊന്നതിനു പരിഹാരമായി ക്ഷേത്രത്തിൽ പന്തീരടിപൂജ ഏർപ്പാടാക്കി. <ref name=keralasamskar/> <ref name=vazhawebsite/> <ref>കേരള ചരിത്രാധാരങ്ങൾ -- നടുവട്ടം ഗോപാലകൃഷ്ണൻ</ref> എങ്കിലും ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവിന്റെ കഴുവേറ്റിയ പ്രതിരൂപം മാറ്റാൻ പോറ്റിമാർ അനുവദിച്ചില്ല. 1970-കളിൽ മാത്രമാണ് കഴുമരവും പ്രതിരൂപവും തിരുവിതാകൂർ ദേവസ്വം അധികാരികൾ ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിന്റെ നടയിൽനിന്നും എടുത്തുമാറ്റിയത്. ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവ് തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പനോട് മാപ്പുചൊല്ലി സാഷ്ടാംഗം നമസ്കരിച്ചതിന്റെ ഓർമക്കായി അമ്പലപ്പുഴ ദേവനാരായണന്റെ നമസ്കരിച്ചുകിടക്കുന്ന രൂപം വല്ല്യബലിക്കല്ലിനടുത്ത് കല്ലിൽ കൊത്തിവെച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref name=vazhawebsite/> <ref name=keralasamskar/> === വാഴപ്പള്ളി താളിയോലകൾ === ക്ഷേത്രത്തിനെക്കുറിച്ചും അവിടുത്തെ പൂജാദികളെക്കുറിച്ചും പ്രതിപാദിക്കുന്ന നിരവധി താളിയോലകൾ ലഭ്യമാണ്. ക്ഷേത്രതന്ത്രം അവകാശമുള്ള പറമ്പൂർ, കുഴിക്കാട് എന്നി മഠത്തിൽ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്ന താളിയോലകൾ തിരുവല്ല പി.ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ നായർ പഠനവിധേയമാക്കുകയുണ്ടായി. <ref name=tvlasasan/> ക്ഷേത്രത്തിൽ അന്നു നിലനിന്നിരുന്ന പൂജാദികർമ്മങ്ങളെക്കുറിച്ചും അന്നു നടന്ന മോക്ഷണശ്രമത്തെക്കുറിച്ചും പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത് ഇതിൽ നിന്നും മനസ്സിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. {{സൂചിക|൫}} === കുടശാന്തി === [[ചിത്രം:വാഴപ്പള്ളി കുടശാന്തിമഠം.jpg|thumb|200px|കിഴക്കേനടയിലെ കുടശാന്തിമഠം]] ക്ഷേത്ര നിത്യപൂജകൾക്കായി അവകാശസ്ഥാനമുള്ള കാസർകോട്ടെ തുളു ബ്രാഹ്മണ കുടുംബത്തിനായിരുന്നു കുടശാന്തി പട്ടം. കുടശാന്തിയായി അവരോധിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ ലൗകിക ജീവിതമായി ബന്ധം പുലർത്താൻ പാടില്ലാത്തതിനാൽ ഇവർ താമസിച്ചിരുന്നത് കിഴക്കേനടയിലെ കുടശാന്തി മഠത്തിലായിരുന്നു. പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാരുടെ ക്ഷേത്രഭരണശേഷം [[കാസർകോട് ജില്ല|കാസർകോട്ടെ]] തുളു ബ്രാഹ്മണ കുടുംബത്തിൽ നിന്നും ആരും പൂജക്കുവന്നിരുന്നില്ല. പിന്നീട് [[:en:Travancore Devaswom Board|തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ഭരണത്തിൽ]] എല്ലാ വർഷവും ഓരോ ബ്രാഹ്മണരെ തിരഞ്ഞെടുക്കുകയും അവർക്ക് കുടശാന്തി മഠത്തിൽ താമസസൗകര്യം കൊടുക്കുകയും ചെയ്തുപോന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആരംഭത്തിലും അത് തുടർന്നിരുന്നെങ്കിലും 1975-ഓടുകൂടി നിന്നുപോയി.<ref name=chry>ചങ്ങനാശ്ശേരി (കഴിഞ്ഞ നൂറ്റാണ്ടിൽ; 1999) - പ്രൊഫ. രാമചന്ദ്രൻ നായർ</ref> കിഴക്കേനടക്കു പുറത്തായി കുടശാന്തി മഠം ഇന്നുമുണ്ട്. == ക്ഷേത്ര രൂപകല്പന == [[ചിത്രം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രത്തിലെ ദ്വാരപാലകർ.jpg|thumb|150px|left|വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രത്തിലെ ദക്ഷിണാമൂർത്തി സോപാന നടയിലെ ദ്വാരപാലകർ]] പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാർ നീലമ്പേരൂരിൽ നിന്നും ലിംഗപ്രതിഷ്ഠയുമായി വന്നപ്പോൾ ഇവിടെ ബുദ്ധക്ഷേത്രം ഉണ്ടായിരിക്കാനാണ് സാധ്യത.<ref name=keralasree/> ആ പഴയ ക്ഷേത്രം അന്ന് ചേരമാൻ പെരുമാളിനാൽ വിപുലീകരിച്ചിരിക്കാം. പിന്നീട് ഇന്നു കാണുന്നതുപോലെ പുനർനിർമ്മിക്കപ്പെട്ടത്‌ എ. ഡി. പതിനേഴാം ശതകത്തിൽ [[പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാർ|പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാരുടെകാലത്താണ്]]. മഹാക്ഷേത്ര പ്രൗഢിയിലുള്ള വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം അറിയപ്പെടുന്നത് '''വലിയമ്പലം''' എന്നാണ്, അതിനുകാരണം ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വിസ്തൃതിയും നിർമ്മാണ വൈദഗ്ദ്ധ്യവുമാണ്.<ref name=keralasamskar/> പതിനാറാം ശതകത്തിന്റെ അവസാനമായപ്പോഴേക്കും സമ്പൽസമൃദ്ധിയിൽ ധാരാളിച്ച ക്ഷേത്ര ഊരാണ്മക്കാരായ [[പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാർ]] നാലമ്പലം ഇരുനിലയിൽ വിമാനരീതിയിൽ പുതുക്കി പണിതു. ബലിക്കൽ പുരയും വിളക്കുമാടവും പണിയുവാനായി കരിങ്കൽ അടിത്തറയും കെട്ടി. തിരുവിതാംകൂർ രാജാ അനിഴംതിരുനാൾ മാർത്താണ്ഡവർമ്മയുടെ വിരോധം മൂലം തെക്കുംകൂർ യുദ്ധത്തിൽ പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാരെ നാമാവശേഷമാക്കുകയും ക്ഷേത്രനിർമ്മാണം നിർത്തിവെക്കേണ്ടിവരുകയും ചെയ്തു.<ref name=keralaprob>ചില കേരള ചരിത്ര പ്രശ്നങ്ങൾ - ഇളംങ്ങുളം കുഞ്ഞൻപിള്ള</ref> പണിതീരാത്ത കരിങ്കൽ അടിത്തറ മാത്രമുള്ള ബലിക്കൽ പുരയും വിളക്കുമാടവും ഇന്നും ക്ഷേത്രത്തിൽ കാണാം. === ശ്രീകോവിൽ === [[ചിത്രം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം മഹാദേവ ശ്രീകോവിൽ.JPG|thumb|200px|ശ്രീമഹാദേവ സോപാനം]] [[ചിത്രം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം പാർവ്വതീ ശ്രീകോവിൽ.JPG|thumb|200px|ശ്രീപാർവ്വതി സോപാനം]] [[ചിത്രം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം മഹാഗണപതി ശ്രീകോവിൽ.JPG|thumb|200px|മഹാഗണപതി സോപാനം‍]] വർത്തുളാകൃതിയിൽ കരിങ്കല്ലിൽ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്ന ഇവിടുത്തെ [[ശ്രീകോവിൽ|ശ്രീകോവിലിന്‌]] 150 അടിയോളം ചുറ്റളവുണ്ട്‌. [[വാഴപ്പള്ളി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വാഴപ്പള്ളിയിലെ]] വട്ട ശ്രീകോവിലും നമസ്കാരമണ്ഡപങ്ങളും [[പെരുന്തച്ചൻ]] പണിതീർത്തതാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇവിടുത്തെ ശ്രീകോവിലിന്റെ പഴക്കം തിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. മൂന്ന് ഭിത്തികൾക്കുള്ളിലാണ്‌ [[ഗർഭഗൃഹം]] പണിതിരിക്കുന്നത്. വട്ടശ്രീകോവിലിന്റെ കിഴക്കേ ആറ് സോപാനപടികൾ കടന്ന് അകത്തുകടക്കുമ്പോൾ വീണ്ടും രണ്ട് പടികൾ കൂടെകടന്ന് ചതുരശ്രീകോവിലിന്റെ പുറത്തേ ഗർഭഗൃഹത്തിലും വീണ്ടും ഒരു പടി കടന്ന് അകത്തേ ഗർഭഗൃഹത്തിലും പ്രവേശിക്കാം. പ്രധാന ഗർഭഗൃഹം ചതുരാകൃതിയിലാണ്, ഇതിൽ കിഴക്കോട്ട്‌ ദർശനമായി രണ്ടടി ഉയരം വരുന്ന ശിവലിംഗപ്രതിഷ്ഠയാണ്. അതിനുപുറത്ത് പടിഞ്ഞാറേയ്ക്ക്‌ ദർശനമായി പാർവ്വതി പ്രതിഷ്ഠയുമാണ്‌. അതിനും വെളിയിലായിട്ടാണ് ഇതേ ശ്രീകോവിലിനകത്തു തന്നെ തെക്കോട്ട് ദർശനമായി ദക്ഷിണാമൂർത്തിയെയും, ഗണപതിയെയും പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നത്. ശ്രീകോവിലിന്റെ മുകൾഭാഗം പ്ലാവിൻ തടിയാൽ മറച്ചിരിക്കുന്നു, അത് ചെമ്പുതകിടുകൊണ്ട് മേഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ശ്രീകോവിലിന്റെ രണ്ടുവശങ്ങളിലേയും സോപാനപടികൾ പിത്തളയിൽ പൊതിഞ്ഞ് സ്വർണ്ണം പൂശിയിരിക്കുന്നു. വർത്തുളാകൃതിയിലുള്ള കരിങ്കൽ ശ്രീകോവിലിന്റെ പുറംചുമരുകൾ തടിയിലുള്ള കൊത്തു പണികളാൽ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്ലാവിൻ കാതലിൽ കടഞ്ഞെടുത്ത ഈ ശില്പങ്ങൾ മനോഹരങ്ങളാണ്.{{സൂചിക|൨}} കിഴക്കേ സോപാനത്തിലെ [[ദ്വാരപാലകർ]] എട്ടടി പൊക്കമുള്ള [[കരിങ്കല്ല്|കരിങ്കല്ലിൽ]] തീർത്തതാണ്. ശ്രീകോവിലിന്റെ മറ്റുനടയിലെ ദാരുനിർമിതിയിലുള്ള ദ്വാരപാലകർക്ക് അഞ്ചര അടിയോളം പൊക്കമുണ്ട്. അവ നിറങ്ങൾ കൊടുത്ത് ഭംഗിയാക്കിയിരിക്കുന്നു. വടക്കേ സോപാനം സാധാരണയായി തുറക്കാറില്ല. പടിഞ്ഞാറെ സോപാനത്തിനു താഴെയായി തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പനെ കുടുംബസമേതനായി കരിങ്കല്ലിൽ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref name=keralasamskar/> തിരുവാഴപ്പള്ളിയിലപ്പൻ തന്റെ ഇടത്തെ തുടയിൽ പാർവ്വതീദേവിയെ ഇരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. മടിയിൽ സുബ്രഹ്മണ്യനെയും, വലതുഭാഗത്തു ഗണപതിയെയും, ശാസ്താവിനെയും, ഇടതുവശത്ത് പരശുരാമനെയും, നന്ദികേശ്വരനെയും കാണാം. <ref name=keralasamskar/> ഇപ്പോൾ അത് പിത്തളയിൽ പൊതിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ശ്രീകോവിലിന്റെ കരിങ്കൽ അടിത്തറയിൽ വട്ടെഴുത്തിലെഴുതിയിട്ടുണ്ട്.<ref name=proframa> പ്രൊഫ. പി.രാമചന്ദ്രൻ നായരുടെ ക്ഷേത്രചരിത്രം </ref> === നാലമ്പലം === [[പ്രമാണം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം നാലമ്പലം1.jpg|thumb|200px|left|നാലമ്പലം-പാർവ്വതീദേവിനട (പടിഞ്ഞാറെ ഗോപുരത്തിൽ നിന്ന്)]] [[വെട്ടുകല്ല്|വെട്ടുകല്ലിൽ]] പടുത്തുയർത്തിയ ഇവിടുത്തെ നാലമ്പലം നൂറ്റൻപത്‌ അടി ചതുരമാണ്‌. പുറമേ സിമന്റുകൊണ്ട് തേച്ചിട്ടുണ്ട്. നാലമ്പലത്തിന് പത്ത് അടി വീതിയുണ്ട്‌. നാലമ്പലത്തിന്റെ കിഴക്കുവശം തെക്കുവടക്കായി ഇരുനില മാളികയോടുകൂടിയ വിമാന ഗോപുരമാണ്‌. നാലമ്പലത്തിനകത്ത് തെക്കുകിഴക്കേ മൂലയിൽ [[തിടപ്പള്ളി|വലിയ തിടപ്പള്ളിയും]], ശ്രീകോവിലിന്റെ കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറും വശങ്ങളിലായി [[നമസ്കാര മണ്ഡപം|നമസ്കാര മണ്ഡപങ്ങളും]], വടക്കു കിഴക്കു മൂലയിൽ [[കിണർ|മണിക്കിണറും]] പണിതീർത്തിട്ടുണ്ട്. മണിക്കിണറിലെ വെള്ളം അഭിഷേകത്തിനും തിടപ്പള്ളിയിലേക്കും മാത്രം ഉപയോഗിക്കുന്നു. നാലമ്പലത്തിലെ കരിങ്കൽ തൂണുകളിൽ നാലുവശങ്ങളിലും ദീപങ്ങൾ ഏന്തിയ [[സാലഭഞ്ജിക|സാലഭഞ്ജികമാരെ]] തീർത്തിട്ടുണ്ട്. മിനുസമേറിയ കരിങ്കൽ പാളികൾ പാകിയിട്ടുള്ള നാലമ്പലത്തിന്റെ തെക്കുകിഴക്കേ മൂലയിലായാണ് പരശുരാമപൂജ നിത്യവും നടത്തുന്നത്. ഇതിനോടു ചേർന്നുതന്നെയാണ് [[നവരാത്രി]] ദിനങ്ങളിൽ [[സരസ്വതി|സരസ്വതീപൂജയും]] നടത്താറുള്ളത്.<ref name=keralasamskar/> === നമസ്കാരമണ്ഡപം === [[പ്രമാണം:നമസ്കാരമണ്ഡപം.jpg|thumb|200px|right|കിഴക്കേ നമസ്കാര മണ്ഡപം: മുകളിൽ നിന്നുമുള്ള ദൃശ്യം]] മഹാദേവ ക്ഷേത്രത്തിലെ നാലമ്പലത്തിനുള്ളിൽ രണ്ടു നമസ്കാര മണ്ഡപങ്ങളുണ്ട്. ഒന്നാമത്തേത് കിഴക്കേ സോപാനത്തിൽ തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പന്റെ നടയിലും, രണ്ടാമത്തേത് പടിഞ്ഞാറെ സോപാനത്തിൽ പാർവ്വതി ദേവിനടയിലും. ഇവിടുത്തെ നമസ്കാര മണ്ഡപങ്ങൾ [[പെരുന്തച്ചൻ]] കുക്കുടാകൃതിയിലാണ് പണിതീർത്തിരിക്കുന്നത്.<ref name=keralasamskar/> കിഴക്കേ നമസ്കാര മണ്ഡപത്തിലുള്ള ശില്പചാരുതയേറിയ കരിങ്കൽ തൂണുകൾ ഒറ്റക്കല്ലിൽ തീർത്തവയാണ്.<ref name=keralasamskar/> അതിന്റെ മുകൾ ഭാഗത്ത് നാലടിയിൽ കൂടുതൽ വണ്ണമുള്ളപ്പോൾ താഴെ അര അടി മാത്രമേ വലിപ്പമുള്ളു. [[പ്രമാണം:വാഴപ്പള്ളി മഹാക്ഷേത്രം3.jpg|thumb|200px|right|കിഴക്കേ നമസ്കാര മണ്ഡപത്തിലെ ചിത്ര ചാരുതയേറിയ ഒറ്റക്കൽ തൂണുകൾ]] നമസ്കാര മണ്ഡപത്തിലെ മുകൾഭാഗം നാല്പത്തിനാല് നാഗരാജാക്കന്മാരെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref name=keralasamskar/> അതുകൂടാതെ വളരെയേറെ ദാരുശില്പങ്ങളാൽ സമ്പന്നമാണ് കിഴക്കേ നമസ്കാരമണ്ഡപം. ചെമ്പുകൊണ്ട് മേഞ്ഞിരിക്കുന്ന മണ്ഡപത്തിൽ രണ്ടു നന്തികേശ്വര പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. പഞ്ചലോഹത്തിൽ തീർത്തതാണ് സോപാനത്തോട് ചേർന്നുള്ള പടിഞ്ഞാറേ പ്രതിഷ്ഠ. ഈ നന്തികേശ്വര പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കും ഭഗവാനും ഇടയിലൂടെ ആരും മറികടക്കാറില്ല. കിഴക്കേ മണ്ഡപത്തിലുള്ള ആൽ വിളക്കിൽ 365 ദീപനാളങ്ങൾ ഉണ്ട്. മുന്നൂറ്റി അറുപത്തിഅഞ്ച് ദീപങ്ങൾ ഒരു വർഷത്തിലെ 365 ദിവസത്തെയാണ് കുറിക്കുന്നത്.<ref name=chry/> ഒരു പ്രാവിശ്യം ആൽ വിളക്കു കത്തിച്ചാൽ ഒരു വർഷം മുഴുവനും തേവർക്ക് വിളക്കുതെളിയിച്ച പുണ്യമെന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു. പടിഞ്ഞാറെ നമസ്കാര മണ്ഡപത്തിലും ധാരാളം കൊത്തുപണികൾ കാണാം. നമസ്കാര മണ്ഡപത്തിൽ മുകളിലായുള്ള അഷ്ടപത്മങ്ങളുടെ ദാരു ശില്പങ്ങൾ ഉണ്ട്. അതിനൊത്തനടുക്കായി [[സരസ്വതി]] ശില്പവും കാണാം. ഈ പ്രതിഷ്ഠയാണ് [[നവരാത്രി]] ദിനങ്ങളിൽ നാലമ്പലത്തിൽ സരസ്വതീപൂജക്ക് വെച്ചുപൂജിക്കുന്നത്. കിഴക്കേ മണ്ഡപത്തിലേതു പോലെ തന്നെ പടിഞ്ഞാറെ മണ്ഡപത്തിലും ആൽ വിളക്കുണ്ട്. [[ദീപാരാധന]] സമയങ്ങളിലും കലശാഭിഷേക ദിവസങ്ങളിലും മാത്രം ഈ ആൽ വിളക്കുകൾ തെളിയിക്കുന്നു. === ധ്വജസ്തംഭം === [[പ്രമാണം:വാഴപ്പള്ളി മഹാദേവനടയിലെ ധ്വജസ്തംഭം.JPG|thumb|170px|left|മഹാദേവ നടയിലെ ധ്വജസ്തംഭം]] രണ്ടു ധ്വജസ്തംഭങ്ങൾ ഉള്ള ചുരുക്കം ചിലക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് വാഴപ്പള്ളി മഹാക്ഷേത്രം. മഹാദേവക്ഷേത്ര നടയിലും, മഹാഗണപതി ക്ഷേത്ര നടയിലുമാണ് കൊടിമരങ്ങൾ ഉള്ളത്. രണ്ടും ചെമ്പുകൊടിമരങ്ങളാണ്. ചേരരാജ പെരുമാൾ‍ രണ്ടു ക്ഷേത്രനടയിലും ധ്വജപ്രതിഷ്ഠകൾ നടത്തി മീനമാസത്തിൽ തിരുവാതിര നാളിൽ ആറാട്ട് ആകത്തക്കരീതിയിൽ പത്തു ദിവസത്തെ ഉത്സവം നിശ്ചയിച്ചു. ഗണപതി നടയിൽ കൊടിമര പ്രതിഷ്ഠ നടത്തി ഉച്ചനേദ്യം തിരിച്ചെടുത്തു എന്ന് ഒരു ഐതിഹ്യം ഉണ്ട്. ഐതിഹ്യം എന്തായാലും ഗണപതിനടയിൽ ഉച്ചനേദ്യം പടിത്തരമായിട്ടില്ല. രാജഭരണം മാറി ദേവസ്വം ഭരണത്തിൽ വന്നപ്പോഴും ഇവിടെ ഗണപതിനടയിൽ ഉച്ചപൂജയുണ്ടെങ്കിലും ഇപ്പോഴും ദേവസ്വത്തിൽ നിന്ന് നേദ്യമില്ല (സങ്കല്പം). ഇവിടെ ഗണപതി തന്റെ ഉച്ചനേദ്യം പുറത്തുനിന്ന് വരുത്തി കഴിക്കുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം. പ്രസിദ്ധമായ [[വാഴപ്പള്ളി ഗണപതിയപ്പം|വാഴപ്പള്ളി ഗണപതിയപ്പമാണ്]] ഉച്ചയ്ക്ക് നിവേദിക്കുന്നത്.<ref name=keralasamskar/> മഹാദേവന്റെ നടയിൽ [[നന്തി]]യെ ശിരസ്സിലേറ്റിക്കൊണ്ട് നിൽക്കുന്ന കൊടിമരത്തിനാണ് ഇവിടെ നീളം കൂടുതൽ. ഏകദേശം നൂറടി ഉയരം വരും. [[എലി|മൂഷികനെ]] ശിരസ്സിലേറ്റുന്ന ഗണപതിനടയിലെ കൊടിമരത്തിന് എൺപതടി ഉയരമേയുള്ളൂ. ==== പുനഃധ്വജപ്രതിഷ്ഠ ==== വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രത്തിലെ രണ്ടു ധ്വജപ്രതിഷ്ഠകളും 1975-ൽ പുനഃപ്രതിഷ്ഠിക്കുകയുണ്ടായി. ഇവിടുത്തെ പഴയ കൊടിമരങ്ങൾ തേക്കിൻതടിയിൽ നിർമ്മിച്ചതായിരുന്നു. അവ ക്ഷേത്രത്തിനകത്ത് തെക്കുവശത്തായി ദഹിപ്പിക്കുകയും പുതിയ കൊടിമരത്തിനായി കോൺക്രീറ്റിൽ വാർത്തു പുനഃപ്രതിഷ്ഠ നടത്തുകയും ചെയ്തു.<ref name=chry>ചങ്ങനാശ്ശേരി (കഴിഞ്ഞ നൂറ്റാണ്ടിൽ; 1999) - പ്രൊഫ. രാമചന്ദ്രൻ നായർ</ref>. പുനഃധ്വജപ്രതിഷ്ഠയോട് അനുബന്ധിച്ച് 13-ദിവസത്തെ ഉത്സവം ആഘോഷിച്ചിരുന്നു. === ഇലവന്തി തീർത്ഥം === [[ചിത്രം:Vazhappally_Temple_-_Ilavanthi_Theertham.JPG|thumb|170px|ഇലവന്തി തീർത്ഥം]] തിരുവാഴപ്പള്ളിയിലെ തീർത്ഥക്കുളം '''ഇലവന്തി തീർത്ഥം''' ആണ്, ഇത് ക്ഷേത്ര മതിൽക്കകത്ത് വടക്കുകിഴക്കുമൂലയിലാണ്. ഈ തീർത്ഥസ്ഥാനത്തിന് മറ്റൊരു പ്രത്യേകത കൂടിയുണ്ട്; ഈ ക്ഷേത്രക്കുളത്തിൽ നിന്നുമെടുത്ത കല്ലാണ് ഗണപതി പ്രതിഷ്ഠക്കായി തന്ത്രിയായ തരണല്ലൂർ നമ്പൂതിരി ഉപയോഗിച്ചത്. പ്രതിഷ്ഠാ കലശാവസാനത്തിൽ ഈ കല്ലാണ് രൂപമാറ്റം വന്നുചേർന്ന് ഗണപതി പ്രതിഷ്ഠയായത് എന്നു വിശ്വസിക്കുന്നു. തന്മൂലം ഗണപതിപ്രതിഷ്ഠ സ്വയംഭൂവായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. === ക്ഷേത്ര മതിൽകെട്ട് === [[ചിത്രം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം3.JPG|thumb|170px|ക്ഷേത്ര മതിൽക്കെട്ട് തെക്കുപടിഞ്ഞാറെ മൂല]] ഇരുനൂറു വർഷങ്ങളിൽ കൂടുതൽ പഴക്കമുള്ള ക്ഷേത്രമതിൽക്കെട്ട് പണിതീർത്തത് 18-ആം നൂറ്റാണ്ടിലാണ്. [[മൈസൂർ]] സുൽത്താനായിരുന്ന [[ടിപ്പു സുൽത്താൻ|ടിപ്പുവിന്റെ]] പടയോട്ടത്തെ ചെറുക്കാനും ക്ഷേത്രസംരക്ഷണത്തിനുമായി വാഴപ്പള്ളി ഊരാണ്മക്കാരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ [[തിരുവിതാംകൂർ]] രാജാവായിരുന്ന [[കാർത്തിക തിരുനാൾ രാമവർമ്മ|കാർത്തിക തിരുനാൾ രാമവർമ്മയുടെ]] (ധർമ്മരാജാവ്) കാലത്ത് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു. (ദളവ രാമയ്യന്റെ തെക്കുകൂറിലെ പടനീക്കത്തോടെ പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാരുടെ പ്രതാപം ഇതിനോടകം അസ്തമിച്ചു കഴിഞ്ഞിരുന്നു.) ചുവന്ന കടുപ്പമേറിയ കല്ലിനാൽ നിർമ്മിച്ച മതിൽക്കെട്ടിനു സമചതുരാകൃതിയാണ്. ഏകദേശം 10-അടിയിലേറ പൊക്കത്തിലാണ് ഇതു നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ടിപ്പു സുൽത്താൻ [[തിരുവിതാംകൂർ]], [[കൊച്ചി]] രാജ്യങ്ങളെ ആക്രമിക്കാൻ പുറപ്പെട്ടത് 1789-ലാണ്.<ref>ഡോ. എ.ശ്രീധരമേനോൻ -- കേരളശില്പികൾ : ഏടുകൾ 154 -- നാഷണൽ ബുക്ക് സ്റ്റാൾ, കോട്ടയം (1988)</ref> തിരുവിതാംകൂർ മഹാരാജാവ് [[കാർത്തിക തിരുനാൾ രാമവർമ്മ|കാർത്തികതിരുനാളിന്റെ]] മന്ത്രിയായിരുന്ന കുഞ്ചുകുട്ടിപിള്ളയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ [[പെരിയാർ|പെരിയാറ്റിലെ]] തടയണ പൊട്ടിച്ചു കൃത്രിമ വെള്ളപ്പൊക്കം ഉണ്ടാക്കി. അതിനെത്തുടർന്നു ടിപ്പുവിനുണ്ടായ വൻനാശനഷ്ടങ്ങൾ കാരണം മൈസൂർ സൈന്യം തിരുവിതാംകൂർ ആക്രമിക്കാതെ മടങ്ങിപ്പോവുകയായിരുന്നു. <ref>ഐതിഹ്യമാല : കുഞ്ചുക്കുട്ടിപ്പിള്ള സർവാധികാര്യക്കാർ -- കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി -- ISBN 81-240-00107 -- കറന്റ് ബുക്സ്, കോട്ടയം</ref> == പ്രതിഷ്ഠകൾ == === തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പൻ (ശിവൻ) === [[ചിത്രം:വാഴപ്പള്ളിതേവർ.jpg|thumb|170px|തിരുവാഴപ്പള്ളി തേവരുടെ ശില്പം - കിഴക്കേആനക്കൊട്ടിലിൽ]] തിരുവാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ. അർദ്ധനാരീശ്വര സങ്കല്പത്തിലുള്ള ചുരുക്കം ചിലക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. യമധർമ്മനെ നിഗ്രഹിച്ച് മാർക്കണ്ഡേയന് എന്നും പതിനാറുവയസ്സു കൊടുത്ത് ചിരഞ്ജീവിയാക്കി അനുഗ്രഹിച്ച് വാണരുളുന്ന '''മഹാരുദ്രമൂർത്തി''' സങ്കല്പത്തിലാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രതിഷ്ഠ. തലയിൽ ചന്ദ്രക്കല ചൂടിയും, ഇടംകയ്യിൽ മാനും വലംകൈയ്യിൽ മഴുവും ധരിച്ചും മൂന്നാമത്തെ കൈകൊണ്ട് ദുഃഖങ്ങൾ സ്വീകരിച്ചും നാലാമത്തെ കൈയ്യാൽ അനുഗ്രഹം ചൊരിഞ്ഞും തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പൻ വാഴപ്പള്ളിയിൽ കുടികൊള്ളുന്നു. '''ധ്യാനശ്ലോകം'''<br /> <small>''ചർമം കൊണ്ട് ഉടയാടയുണ്ട് നിടിലെ, തീ കണ്ണും മുണ്ട് ഇന്നുമേ''.<br /> ''ചന്ദ്രൻ മൌലിയിലുണ്ട്, ചാരുനദിയും കൂടുണ്ട് ചരത്തഹോ''.<br /> ''ചാടും മാൻ കരതാരിലുണ്ട്, ചുടലപാമ്പുണ്ട് സർവാംഗവും''.<br /> ''ചർമാദ്രീശാ ഭവ ചരണം, അടിചിത്രം ശർമമേകീടുമേ''.<br /> ''കീഴിൽ ഭോഷത്വമാർന്നങ്ങ് ഇരവു, പകല് ചെയ്തുള്ള ദുഷ്കർമമെല്ലാം''.<br /> ''ഈഷൾക്കും ഭേദമെന്യേ പടുതയോട്, പറഞ്ഞങ്ങു കണ്ണും ചുവത്തി''.<br /> ''ദ്വേഷത്തോടെ കൃതാന്തൻ വലിയ, കയറുമായ് വന്നടുക്കും ദശായാം''.<br /> ''വാഴപ്പള്ളിൽ ക്രിതാന്താന്തകൻ അടിയനെ, വന്നാശു കാത്തീടവേണം.''</small> '''വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ''' * പൈങ്കുനി ഉത്സവം * [[ശിവരാത്രി]] * [[തിരുവാതിര (നക്ഷത്രം)]] * [[പ്രദോഷവ്രതം]] === പാർവ്വതി === [[ചിത്രം:ശ്രീകോവിൽ-വാഴപ്പള്ളി.JPG|thumb|170px|ശിവ-പാർവ്വതിക്ഷേത്ര ശ്രീകോവിൽ]] പടിഞ്ഞാറേക്ക് ദർശനമരുളി പ്രധാന ശ്രീകോവിലിൽ, '''സ്വയംവര പാർവ്വതി''' രൂപത്തിൽ ശ്രീ പാർവ്വതിയെ ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. പാർവ്വതിയുടെ വലതു കൈയ്യിൽ കുങ്കുമചെപ്പും ഇടത്തെ കൈയ്യിൽ താമരമൊട്ടും ഉണ്ട്. ശ്രീ പരമേശ്വരനെ വിവാഹം കഴിക്കാനായി കതിർമണ്ഡപത്തിൽ നിൽക്കുന്ന സങ്കല്പമാണ് സ്വയംവര പാർവ്വതിയുടേത്. ശ്രീ പാർവ്വതി നടയിൽ മൂന്നുപൂജയാണ് ഉള്ളത് (ഉഷപൂജ, ഉച്ചപൂജ, അത്താഴപൂജ). പാർവ്വതീദേവി ശിവസാന്നിധ്യത്തിൽ സർവ്വമംഗളകാരിണിയായ കല്യാണരൂപിണിയാണ്. ഇവിടെ സ്വയംവര പൂജ വളരെ പ്രത്യേകതയുള്ളതാണ്. ദേവിയുടെ സ്വയംവരപൂജാധ്യാനശ്ലോകം ഇങ്ങനെയാണ്. '''ധ്യാനശ്ലോകം'''<br /> <small>''ശംഭും ജഗന്മോഹന രൂപ വർണ്ണം'',<br /> ''വിലോകൃലജ്ജാകുലിതാം സ്മിതാഢ്യാം''.<br /> ''മധുകമാലാം സ്വസഖീകരാഭ്യാം'',<br /> ''സംബിഭ്രതിമദ്രി സുതാം ഭജേയം.''</small> '''വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ''' * [[തിരുവാതിര ആഘോഷം]] (ധനു തിരുവാതിര) * [[നവരാത്രി]] * [[പൗർണ്ണമി]] * [[തിങ്കളാഴ്ചവ്രതം|സോമവാരവ്രതം]] === ഗണപതി === [[പ്രമാണം:ഗണപതിഅമ്പലം.JPG|thumb|170px|മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം]] കേരളത്തിലെ പ്രശസ്തമായ ഈ ഗണപതി ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠ മഹാഗണപതി സങ്കല്പത്തിലാണ്. ഭക്തർ '''ഗണപതിയച്ചൻ''' എന്നാണ് തേവരെ വിളിക്കുന്നത്. അരവയറുവരെ മാത്രമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രതിഷ്ഠ (നോക്കുക: ഐതിഹ്യം). തെക്കോട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠയുള്ള ഏക മഹാക്ഷേത്രമാണിത്. എന്നും കടുംപിടുത്തവും നിർബന്ധവും മൂലം രാജാധികാരങ്ങളെ മുട്ടുകുത്തിച്ച ഈ തേവരെ വണങ്ങി മാത്രമേ ഭക്തർക്കു ശിവക്ഷേത്രത്തിൽ പോലും പ്രവേശനമുള്ളു. '''വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ''' * വിനായക ചതുർത്ഥി * ഗജപൂജ === ഉപദേവതകൾ === [[പ്രമാണം:SastaTemple Vazhappally.JPG|thumb|170px|ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം]] ==== ശാസ്താവ് ==== മതിൽക്കകത്ത് തെക്കു-പടിഞ്ഞാറേമൂലയിലാണ് (കന്നിമൂലയിൽ) ശാസ്താക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി അർദ്ധപട്ടബന്ധം ധരിച്ചിരിക്കുന്ന അയ്യനാർ രൂപം തന്നെയാണ് ശാസ്താവിന്. ഈ കോവിലിന്റെ മുകൾ ഭാഗത്ത് അശ്വാരൂഢനായി നായാട്ട് നടത്തുന്ന ശാസ്താവിന്റെ ദാരുശില്പം കാണാം. ഇത് ശാസ്താവിന്റെ ആദിമരൂപമായ രേവന്തമൂർത്തിയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മൃഗയാസക്തനായ ശാസ്താവിന്റെ ഈ രൂപം തന്നെ ശാസ്താവ്‌ എന്ന താന്ത്രിക ദേവത അഥവാ അയ്യനാർ എന്ന ദ്രാവിഡ ദേവത ബുദ്ധനല്ല എന്നതിന്റെ തെളിവാണ്‌. ഇവിടുത്തെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ എള്ളുകിഴിയും നീരാജനവും ആണ്. മണ്ഡലകാലങ്ങളിലെ ദീപാരാധനയും ആഴിപൂജയും ഉണ്ടാകും. സാധാരണ ആഴിപൂജ ദിവസങ്ങളിൽ ''[[വില്ലുപാട്ട്|വില്ലടിച്ചാംപാട്ട്]]'' എന്ന കലാരൂപം ക്ഷേത്രത്തിൽ അരങ്ങേറാറുണ്ട്. '''വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ''' * മണ്ഡലപൂജ * ആഴിപൂജ * പൈങ്കുനി ഉത്രം * [[ശനിയാഴ്ച]] ==== ദക്ഷിണാമൂർത്തി ==== [[പ്രമാണം:Vazhappally dhakshinamoorthi.JPG|thumb|170px|ദക്ഷിണാമൂർത്തി ക്ഷേത്രം]] നാലമ്പലത്തിനകത്ത് വലിയ ശ്രീകോവിലിൽ തെക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവസ്വരൂപമായ ദക്ഷിണാമൂർത്തി (ശിവലിംഗ പ്രതിഷ്ഠ) കുടികൊള്ളുന്നു. പണ്ട് നടതുറന്ന് ദർശനയോഗ്യമായിരുന്ന പ്രതിഷ്ഠ പിന്നീടെപ്പോഴോ ഇല്ലാതായി. വളരെ വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം 2008-ൽ വീണ്ടും നട ഭക്തജനങ്ങൾക്കായി തുറന്നു കൊടുത്തു. ഇവിടുത്തെ ദക്ഷിണാമൂർത്തിയെ നിത്യവും കുളിച്ചു തൊഴുന്നത് ബുദ്ധിശക്തിക്കും വിദ്യാസമ്പത്തിനും പ്രയോജനകരമാണ് എന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു. ==== ശ്രീലകത്തു ഗണപതി ==== ദക്ഷിണാമൂർത്തിയോട് ചേർന്നുതന്നെയാണ് ശ്രീലകത്തു ഗണപതിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ഈ പ്രതിഷ്ഠയായിരുന്നു ആദ്യകാലങ്ങളിൽ പ്രധാനം. ഇപ്പോഴത്തെ പ്രധാന ഗണപതി മൂർത്തിയെ പിൽക്കാലത്ത് പ്രതിഷ്ഠിച്ചതാണ്‌.<ref name=keralasamskar/>. ക്ഷേത്രത്തിൽ ധാരാളം ഗണപതി പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. ശിലാവിഗ്രഹങ്ങളും, അതുപോലെതന്നെ ദാരുശില്പങ്ങളുമുണ്ട്. പെരുംതച്ചൻ നിർമ്മിച്ചതെന്നു വിശ്വസിക്കുന്ന കരിങ്കൽത്തൂണിലും ഗണപതി പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ==== കീഴ്തൃക്കോവിലപ്പൻ (മഹാവിഷ്ണു/ശ്രീകൃഷ്ണൻ) ==== [[പ്രമാണം:Vazhappally Keezhtrikovil.JPG|thumb|170px|കീഴ്തൃകോവിൽ ക്ഷേത്രം]] ക്ഷേത്ര മതിൽക്കെട്ടിനു പുറത്ത് പടിഞ്ഞാറെ കുളത്തിന് (പുതുക്കുളം) പടിഞ്ഞാറു വശത്താണ് കീഴ്തൃക്കോവിൽ ക്ഷേത്രം. മഹാവിഷ്ണുവാണിവിടെ പ്രതിഷ്ഠ. നാലു കൈകളോടു കൂടി ശംഖചക്രഗദാപത്മധാരിയായി നിൽക്കുന്ന രൂപത്തിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായിട്ടാണ് പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ, ശ്രീകൃഷ്ണനായാണ് പ്രതിഷ്ഠാസങ്കല്പം. പരമശിവന്റെ രൗദ്രഭാവം കുറയ്ക്കുന്നതിനാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ എന്നും അതല്ല ശൈവവൈഷ്ണവബന്ധത്തിനുവേണ്ടിയാണെന്നും അഭിപ്രായങ്ങളുണ്ട്. കോവിലിനു മുൻപിലുള്ള പടിഞ്ഞാറേ ക്ഷേത്രക്കുളത്തിൽ സ്ത്രീകളുടെ (ഗോപസ്ത്രീകൾ) കുളി ഭഗവാൻ കാണുന്നുണ്ട് എന്നൊരു കഥ പ്രചാരത്തിലുണ്ട്. ''വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ'' * [[അഷ്ടമിരോഹിണി]] * ഭാഗവതസപ്താഹയജ്ഞം (പ്രതിഷ്ഠാദിനം) * കുചേലദിനം * [[തിരുവോണം]] * [[വിഷു]] * [[വ്യാഴാഴ്ച]] ==== നാഗരാജാവ്, നാഗയക്ഷി ==== [[പ്രമാണം:വാഴപ്പള്ളി-സർപ്പ പ്രതിഷ്ഠ.JPG|thumb|170px|നാഗരാജാ പ്രതിഷ്ഠ]] ക്ഷേത്ര മതിൽക്കകത്ത് പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തായിട്ട് കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ആൽമരത്തിനു അടുത്തായിട്ടാണ് നാഗരാജാവിന്റേയും നാഗയക്ഷിയുടേയും പ്രതിഷ്ഠ. [[ചിത്രകൂടക്കല്ല്|ചിത്രകൂടക്കല്ലുകളിലും]] കരിങ്കല്ലുകളിലുമായാണ് നാഗപ്രതിഷ്ഠകളുള്ളത്. എല്ലാ മാസത്തിലേയും ആയില്യം നാളിൽ നടത്തുന്ന ആയില്യംപൂജ മാത്രമെ ഇവിടെ പതിവുള്ളു. '''വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ''' * തുലാം ആയില്യം (ആയില്യം പൂജ) തുലാമാസത്തിലെ ആയില്യത്തിനാണ് വാഴപ്പള്ളിയിൽ സർപ്പബലി നടത്തുന്നത്. നാഗരാജാവായി വാസുകിയും കൂടെ നാഗയക്ഷിയുമാണ് പ്രധാന ദേവതാസങ്കൽപം‍. ==== പരശുരാമൻ ==== [[പ്രമാണം:വാഴപ്പള്ളി-പരശുരാമ സങ്കല്പം.jpg|thumb|170px|പരശുരാമ സങ്കല്പം]] വലിയ നാലമ്പലത്തിനകത്ത് തെക്കു-കിഴക്കേ മൂലയിലാണ് പരശുരാമപൂജ നടത്തുന്നത്. മഹാഗണപതിയെ തൊഴുത് കിഴക്കുവശത്തു കൂടി വലിയ നാലമ്പലത്തിനുള്ളിൽ കടക്കുമ്പോൾ, നമസ്കാരമണ്ഡപത്തിന്റെ കിഴക്കു വശത്തുള്ള ഋഷഭത്തിന്റെ കൊമ്പുകൾക്കിടയിലൂടെ തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പനെ തൊഴുത്, തെക്കോട്ട് നോക്കി ശ്രീ പരശുരാമനെ തൊഴണം എന്ന് ആചാരം. അവിടെ ഭാർഗ്ഗവരാമ സങ്കല്പ ദീപപ്രതിഷ്ഠയാണ് തൊഴേണ്ടത്. അതുപോലെ തന്നെ ശ്രീകോവിലിനു വടക്കുവശത്തു വലം വെച്ചു തിരിയുമ്പോൾ വടക്കോട്ടു നോക്കി '''ദേവലോകത്തപ്പനേയും''' തൊഴണം. വാഴപ്പള്ളി തേവരുതന്നെയാണ് ദേവലോകത്തും ഇരിക്കുന്നത് എന്നാണ് വിശ്വാസം. നീലമ്പേരൂരിൽ നിന്നും കൊണ്ടുവന്ന ശിവലിംഗപ്രതിഷ്ഠയാണ് ദേവലോകത്ത് പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നത്. ==== ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ് ==== [[പ്രമാണം:Changazhimuttam unni.jpg|thumb|170px|ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിന്റെ പ്രതിഷ്ഠ]] ചങ്ങഴിമുറ്റത്ത് ഉണ്ണിയുടെ പ്രേതത്തെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ വടക്കുകിഴക്കുമൂലയിൽ പടിഞ്ഞാട്ട് ദർശനമായി ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref name=keralasree/>. ചങ്ങഴിമുറ്റത്ത് ഉണ്ണിയെ കൊന്നത് ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവിന്റെ പടയാളികൾ ആയിരുന്നു. തന്മൂലം രാജാവിനോടുള്ള പക മൂലം, രക്ഷസ്സിന്റെ നടക്കു മുൻപിലായി മുൻപ് ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവിന്റെ ആൾരൂപം കഴുവേറ്റി നിർത്തിയിട്ടുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് അതെടുത്തുമാറ്റി. ഐതിഹ്യങ്ങൾ പലതുമുണ്ടെങ്കിലും ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സും യക്ഷനും യക്ഷിയുമെല്ലാം ആദ്യകാല ദ്രാവിഡാചാരത്തിന്റെ ബാക്കിപത്രമാവാനാണ്‌ സാധ്യത. ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിന് രണ്ടു സന്ധ്യക്കും വിളക്കു വെക്കുന്നതല്ലാതെ പ്രത്യേക പൂജകളോ, വിശേഷദിവസങ്ങളോ പതിവില്ല. ==== സുബ്രഹ്മണ്യൻ ==== ശ്രീലകത്ത് സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയ്ക്കായി സങ്കല്പപൂജ നടത്തുന്നു. പുത്രനായ [[പെരുന്ന സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിക്ഷേത്രം|പെരുന്ന സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി]] തിരുവാഴപ്പള്ളിയിലപ്പന്റെ മടിത്തട്ടിൽ ഇരുന്ന് ദർശനം തരുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം. == ക്ഷേത്രത്തിലെ പൂജകൾ == [[പ്രമാണം:Kadum Thudi.jpg|thumb|170px|right|കടുംതുടി]] വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രത്തിൽ നിത്യേന അഞ്ചു പൂജകളും, നാല് അഭിഷേകങ്ങളും, മൂന്നു ശ്രീബലികളുണ്ട്. === നിർമാല്യം === വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്ര ശ്രീകോവിൽ തുറക്കുന്നത് പുലർച്ചെ നാലരമണിക്കാണ്. ആ സമയത്ത് ശംഖുനാദവും, തവിലും, നാദസ്വരവും, [[തുടി|കടുംതുടിയും]] (വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രത്തിൽ മാത്രം ഉപയോഗിക്കുന്ന വാദ്യോപകരണം) കൊണ്ട് ഭഗവാൻ പള്ളിയുണർത്തപ്പെടുന്നു എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ നിർമാല്യദർശനം നടക്കുന്നു. {{സൂചിക|൩}}<ref name=keralasound>കേരളത്തിലെ ക്ഷേത്ര വാദ്യങ്ങൾ - അടൂർ രാമചന്ദ്രൻനായർ</ref> === ഒന്നാം അഭിഷേകം === ശിവലിംഗത്തിൽ ആദ്യം എണ്ണയഭിഷേകം നടത്തുന്നു, അതിനുശേഷം ശംഖാഭിഷേകം ആരംഭിക്കുന്നു. മന്ത്രപൂതമായ തീർത്ഥം ശംഖിൽ നിറച്ച് അഭിഷേകം നടത്തുന്നതിന് പിന്നീട് വെള്ളിക്കലശത്തിലെ ജലാഭിഷേകത്തോടെ അഭിഷേകചടങ്ങുകൾ സമാപിക്കുന്നു. പിന്നെ ആദ്യനിവേദ്യമായി. [[മലർ]], [[ശർക്കര]], [[കദളിപ്പഴം]] എന്നിവയാണ് അതിനുള്ള നൈവേദ്യങ്ങൾ. === ഉഷഃപൂജ === മലർനിവേദ്യത്തെ തുടർന്ന് ഉഷഃപൂജ തുടങ്ങും. ഇതിന് അടച്ചുപൂജയുണ്ട്. ധാരാളം ശർക്കര ചേർത്ത നെയ്പ്പായസം, വെള്ളനിവേദ്യം എന്നിവയാണ് ഉഷഃപൂജയുടെ നിവേദ്യങ്ങൾ. സൂര്യൻ ഉദിക്കുന്നതിനു മുൻപ് ഉഷഃപൂജ അവസാനിക്കുന്നു, === എതിരേറ്റുപൂജ/എതൃത്തപൂജ === സുര്യോദയസമയത്തെ പൂജ. ഇതിനു ''എതിരേറ്റുപൂജ'' അല്ലെങ്കിൽ ''എതൃത്തപൂജ'' എന്നു പറയും. സൂര്യകിരണങ്ങളെ എതിരേറ്റുകൊണ്ടുള്ള പൂജ എന്ന അർത്ഥത്തിലാണ് എതിരേറ്റുപൂജ എന്നു പറയുന്നത്.<ref name=keralasound/> ഈ സമയത്തു തന്നെ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപദേവതകൾക്കും കീഴ്ശാന്തിമാർ പൂജ നടത്തി നിവേദ്യം അർപ്പിക്കുന്നു. ശ്രീകോവിലിനകത്ത് ഗണപതി, ദക്ഷിണാമൂർത്തി, സങ്കല്പസുബ്രഹ്മണ്യൻ, നാലമ്പലത്തിനകത്ത് പരശുരാമൻ, നമസ്കാരമണ്ഡപത്തിൽ നന്ദികേശ്വരൻ, പുറത്തെ പ്രദക്ഷിണവഴിയിൽ കന്നിമൂല ശാസ്താവ്, വടക്കുഭാഗത്ത് ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ് എന്നിവരാണ് ഉപദേവതകൾ. മറ്റ് രണ്ട് പ്രധാനമൂർത്തികളായ പാർവ്വതീദേവിയ്ക്കും മഹാഗണപതിയ്ക്കും പൂജയും നിവേദ്യവും നടത്തുന്നതും ഈ സമയത്തുതന്നെയാണ്. [[പ്രമാണം:വാഴപ്പള്ളി മഹാക്ഷേത്രം1.jpg|thumb|170px|right|വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം: വിഗഹ വീക്ഷണം]] === അഷ്ടപദി === അടച്ചുപൂജ സമയത്തു പുറത്തു [[ഇടയ്ക്ക|ഇടയ്ക്കയും]] [[ചേങ്ങില|ചേങ്ങിലയും]] കൊട്ടി [[അഷ്ടപദി]] പാടി ഭഗവാനെ പ്രീതിപ്പെടുത്തുന്നു. ഇത് 20 മിനിട്ടോളം നീളുന്നു. ഭഗവത് കീർത്തനങ്ങൾ അഷ്ടപദി പാടുമ്പോൾ ഇടയ്ക്കയും ചേങ്ങിലയും അകമ്പടി സേവിക്കുന്നു. <ref name=keralasound/> നിത്യേന അഞ്ചുപൂജകൾക്കും ദീപാരാധനയ്ക്കും അഷ്ടപദി പാടാറുണ്ട്. ശ്രീലകം അടച്ചുതുറന്നു കഴിഞ്ഞ ഉടനെ തന്നെ എതൃത്ത [[ശീവേലി (ശ്രീബലി)|ശീവേലിക്കായി]] വിളക്കുവയ്ക്കും. [[പ്രമാണം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം ശീവേലി എഴുന്നള്ളിപ്പ്.JPG|thumb|left|170px|എതൃ‍ത്തശീവേലി എഴുന്നള്ളിപ്പ്‍ കന്നിമൂല ശാസ്താവിന്റെ നടയ്ക്കരികിൽ]] === എതൃ‍ത്തശീവേലി === തന്റെ ഭൂതഗണങ്ങൾക്ക് നിവേദ്യം നൽകുന്നത് ഭഗവാൻ നേരിൽ കാണുകയാണ് ശീവേലിയുടെ ആന്തരാർത്ഥം എന്നാണ്‌ സങ്കല്പം. അവർക്ക് നൽകുന്ന ബലിയാണ് ശ്രീബലി അഥവാ ശീവേലി അത്രെ. ദ്വാരപാലകരും, അഷ്ടദിക്പാലകരും സപ്തമാതൃക്കളും ശിവഭൂതഗണങ്ങളും ക്ഷേത്രപാലകനും ഈ സമയത്ത് തങ്ങൾക്കുള്ള നിവേദ്യം സ്വീകരിക്കുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം. ഹവിസ്സും ജലഗന്ധ പുഷ്പാദികളുമായി മേൽശാന്തിയും തലയിൽ ഭഗവത് വിഗ്രഹവുമായി കീഴ്ശാന്തിയും എഴുന്നള്ളുന്നു. ഭൂതഗണങ്ങളെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ബലിക്കല്ലുകളിന്മേലാണ് ബലി തൂവുക. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാലമ്പലത്തിനകത്തും പുറത്തും വാദ്യഘോഷങ്ങളുടെ അകമ്പടിയോടെ ശ്രീബലിയുടെ മേൽനോട്ടം വഹിച്ചുകൊണ്ട് ഭഗവാനെ പ്രദക്ഷിണമായി നീക്കുന്നു. മൂന്ന് പ്രദക്ഷിണശേഷം ശീവേലി വിഗ്രഹവുമായി കീഴ്ശാന്തി ശ്രീലകത്തേക്ക് തിരിച്ചുപോകുന്നു. === രണ്ടാം അഭിഷേകം === ശീവേലിക്ക് ശേഷം മണിക്കിണറിൽ നിന്നും എടുക്കുന്ന ജലം കൊണ്ട് അഭിഷേകം നടത്തുന്നു. തുടർന്ന് ഒൻപത് കലശകുടങ്ങളിൽ തീർത്ഥജലം നിറച്ച് മന്ത്രപൂർവ്വം അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു. ഈ സമയത്ത് എല്ലാ വാദ്യോപകരണങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. (ശംഖ്, തവിൽ, നാദസ്വരം, തിമില, ചെണ്ട (വലംതലയും ഇടംതലയും), ചേങ്ങില) [[പ്രമാണം:Perumthachan Pillarവാഴപ്പള്ളി.jpg|thumb|right|170px|[[പെരുന്തച്ചൻ]] നിർമ്മിച്ച കൽതൂണുകളിൽ ഒന്ന്. ഇതിന്റെ നാലുവശവും ഒരുപോലെയാണ്; ഇത് എങ്ങനെ കൂട്ടിച്ചേർത്തു എന്നത് രഹസ്യമാണ്]] === പന്തീരടിപൂജ === ഏകദേശം 30 മുതൽ 40 മിനിട്ടുവരെ സമയമെടുത്തു ചെയ്യുന്ന പൂജയാണ് ഇത്. {{സൂചിക|൪}} ചങ്ങഴിമുറ്റത്തെ ഉണ്ണിയെ കൊന്ന പരിഹാരത്തിനായി ക്ഷേത്രത്തിൽ പന്തീരടിപൂജയ്ക്കുള്ള വസ്തുവകകൾ ഏർപ്പാടാക്കി നൽകിയത് ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവാണ്. പന്തീരടി പ്രസാദം (പന്തീരടിയുടെ പടച്ചോറ്) ഏറ്റുവാങ്ങാനായി കല്പിച്ചനുവദിച്ചു നൽകിയത് തിരുവെങ്കിടപുരം വാര്യത്തിനാണ്; <ref name=vazhawebsite/> ക്ഷേത്രത്തിൽ ഇന്നും ക്ഷേത്രത്തിൽ തിരുവെങ്കിടപുരം വാര്യത്തിനാണ് പന്തീരടിയുടെ പടച്ചോറ്. === മൂന്നാം അഭിഷേകം === പന്തീരടിപൂജ കഴിഞ്ഞ ഉടനെ മൂന്നാം അഭിഷേകം ആരംഭിക്കുന്നു. ഈ അഭിഷേകത്തിന് [[പാൽ]], [[കരിക്ക്]], [[എണ്ണ]], [[കളഭം]] എന്നിവ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. തുടർന്ന് ഒൻപത് കലശകുടങ്ങളിൽ തീർത്ഥജലം നിറച്ച് മന്ത്രപൂർവ്വം അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു. ഈ സമയത്തും എല്ലാ വാദ്യോപകരണങ്ങളും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. മൂന്നാം അഭിഷേകം കണ്ടുതൊഴുത്, അതിനുശേഷമുള്ള അലങ്കാരങ്ങളോടെ രാജരാജേശ്വരനായി (സങ്കല്പം) കളഭാഭിഷിക്തനായി വിരാജിക്കുന്ന ഭഗവദ്വിഗ്രഹം ദർശിക്കുവാനായി ധാരാളം ഭക്തജനങ്ങൾ എത്തിച്ചേരുന്നു. === ഉച്ചപൂജ === ഏകദേശം 11 മണിയോടെ ഉച്ചപൂജ ആരംഭിക്കുന്നു, മറ്റു പൂജകളെ പോലെതന്നെ അടച്ചുപൂജ ഇതിനും ഉണ്ട്. ഉച്ചപൂജയ്ക്കുള്ള നിവേദ്യം ശർക്കരപ്പായസവും വെള്ളനിവേദ്യവും ആണ്. ഈ സമയത്തു തന്നെ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപദേവന്മാർക്ക് വീണ്ടും കീഴ്ശാന്തിമാർ പൂജ നടത്തി നിവേദ്യം അർപ്പിക്കുന്നു. === ഉച്ചശീവേലി === രാവലെ നടക്കുന്ന എതിരേറ്റു ശീവേലിക്കുള്ള എല്ലാ ചടങ്ങുകളും ഉച്ചശീവേലിക്കും ആവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചശീവേലിക്കുശേഷം പന്ത്രണ്ടുമണിയ്ക്ക് നടയടയ്ക്കുന്നു. === ദീപാരാധന === [[പ്രമാണം:Deeparadhana Vazhappally Ganapathy Temple.jpg|thumb|left|170px|ഗണപതിക്ഷേത്രം ദീപാരാധനവേളയിൽ]] വൈകുന്നേരം 5 മണിക്ക് മുൻപായി ശ്രീലകം തുറക്കുന്നു. സൂര്യാസ്തമയസമയത്ത് നാലമ്പലത്തിനുള്ളിലും പുറത്തുമുള്ള ദീപങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നു. ദീപസ്തംഭങ്ങളും അടിമുടി ദീപാലംകൃതങ്ങളാകും. ദീപാരാധനയ്ക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന വിളക്കുകൾ കത്തിച്ചുകൊണ്ട് മേൽശാന്തി നട തുറക്കുന്നു. ദീപത്താലും കർപ്പൂരദീപത്താലും ഭഗവത് വിഗ്രഹത്തെ ഉഴിഞ്ഞുകൊണ്ട് ദീപാരാധന നടത്തുന്നു. === നാലാം അഭിഷേകം === ദീപാരാധന കഴിഞ്ഞ ഉടനെ നാലാം അഭിഷേകം ആരംഭിക്കുന്നു. മന്ത്രപൂർവ്വം അഭിഷേകം നടത്തി ഭഗവാനെ കുടുംബസ്ഥനായി അലങ്കരിച്ച് നടയടയ്ക്കുന്നു. തുടർന്നു അഷ്ടപദി തുടങ്ങുകയായി. === അത്താഴപൂജ === ദീപാരാധനയ്ക്ക് ശേഷം ഒരു മണിക്കൂർ കഴിഞ്ഞ് അത്താഴപൂജ തുടങ്ങുകയായി. നിവേദ്യം കഴിഞ്ഞാൽ ശീവേലി വിഗ്രഹവുമായി ‘രാത്രി ശീവേലി‘ക്ക് തുടക്കം കുറിക്കും. മൂന്ന് പ്രദക്ഷിണം ഉള്ള ശീവേലി കഴിഞ്ഞാൽ ''താംബൂലനേദ്യം'' എന്ന ചടങ്ങാണ്. [[പ്രമാണം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം രാത്രിശീവേലി എഴുന്നള്ളിപ്പ്‍.JPG|thumb|left|170px|രാത്രി ശീവേലി]] === അത്താഴശീവേലി === രാവലെയും ഉച്ചയ്ക്കും നടക്കുന്ന ശീവേലിക്കുള്ള എല്ലാ ചടങ്ങുകളും രാത്രി ശീവേലിക്കും ആവർത്തിക്കുന്നു. === താംബൂലനേദ്യം === അത്താഴ ശീവേലി കഴിഞ്ഞാലുടനെ താംബൂലനേദ്യം ആരംഭിക്കുകയായി. താംബൂലം, ഇളനീർ എന്നിവയാണ് ഈ സമയത്ത് നേദിക്കുന്നത്. പത്നീസമേതനായി തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പൻ വിരാജിക്കുന്നതിനാൽ അത്താഴ ശീവേലിക്കുശേഷം താംബൂലവും, ഇളനീരുമാണ് നേദിക്കുന്നത് എന്നു സങ്കല്പം. അത്താഴ ശീവേലിക്കും താമ്പൂലനേദ്യത്തിനും ശേഷം തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പനെ പള്ളിയുറക്കി നടയടയ്ക്കുന്നു. == ക്ഷേത്രതന്ത്രം == ആദ്യകാലങ്ങളിൽ ക്ഷേത്ര തന്ത്രം '''തരണനെല്ലൂർ''' പരമ്പരക്കായിരുന്നു. പിന്നീട് എപ്പൊഴോ അത് മാറുകയും ഇന്ന് മൂന്നു നമ്പൂതിരി കുടുംബങ്ങളിൽ അത് നിക്ഷിപ്തമാകുകയും ചെയ്തു. ഈ കുടുംബങ്ങൾ; തിരുവല്ലയിലെ കുഴിക്കാട്ട്, പറമ്പൂർ, മേന്മന ഇല്ലങ്ങൾ ആണ്. <ref name=vazhawebsite/> === മേൽശാന്തിമാർ === വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രത്തിൽ രണ്ടു മേൽശാന്തിമാരും രണ്ടു കീഴ് ശാന്തിമാരും ഉണ്ട്. പണ്ട് കുടശാന്തിയായിരുന്നു, അതുപോലെതന്നെ കുടശാന്തിക്ക് താമസിക്കാൻ കിഴക്കേനടയിൽ കുടശാന്തി മഠവും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇന്ന് കുടശാന്തിപദവിയില്ല. <ref name=vazhawebsite/> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == ==== പൈങ്കുനി ഉത്സവം ==== [[പ്രമാണം:ഉത്സവബലി പൂജ; വാഴപ്പള്ളി.JPG|thumb|left|170px|എട്ടാം-ഉത്സവനാളിലെ ഉത്സവബലി പൂജ]] തിരുവുത്സവം [[മീനം|മീനമാസത്തിൽ]] ([[മാർച്ച്]]-[[ഏപ്രിൽ]]) [[തിരുവാതിര (നാൾ)|തിരുവാതിര]] നക്ഷത്രം [[ആറാട്ട്|ആറാട്ടായി]] വരത്തക്കവിധം പത്ത് ദിവസം കൊണ്ടാടുന്നു. ഒന്നാം ദിവസം [[ചതയം (നക്ഷത്രം)|ചതയം]] നക്ഷത്രത്തിൽ (ആറാട്ടുദിവസത്തെ നക്ഷത്രത്തിന് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ ചതയം തന്നെ വരണമെന്ന് നിർബന്ധമില്ല, എങ്കിലും മിക്കവാറും ചതയം തന്നെയായിരിയ്ക്കും നക്ഷത്രം) രാവിലെ മഹാദേവക്ഷേത്ര നടയിലും മഹാഗണപതി നടയിലും തൃക്കൊടിയേറി ആരംഭിക്കുന്ന തിരുവുത്സവം പത്താംദിവസം [[തിരുവാതിര (നാൾ)|തിരുവാതിര]] ആറാട്ടോടുകൂടി സമാപിക്കുന്നു. [[പതാക|കൊടിപ്പുറത്തു]] [[വിളക്ക്|വിളക്കു]] വെച്ചു കഴിഞ്ഞുള്ള എല്ലാ ദിവസങ്ങളിലും രാവിലെയും സന്ധ്യക്കും കാഴ്ചശീവേലി എഴുന്നള്ളിപ്പുകളും; രാത്രിയിൽ ശ്രീഭൂതബലിയും വിളക്ക് എഴുന്നള്ളിപ്പുകളും ഉണ്ടായിരിക്കും. ഈ ചടങ്ങിലൂടെയാണ് ഭഗവാൻ നാലമ്പലത്തിൽ നിന്നും ക്ഷേത്രാങ്കണത്തിലേക്ക് എഴുന്നുള്ളുന്നത്. അതുപോലെതന്നെ രണ്ടാം ഉത്സവം മുതൽ വല്യമ്പലത്തിലോ ഗണപതിയമ്പലത്തിലോ ഉത്സവബലി നടത്താറുണ്ട്. [[പ്രമാണം:Thiruvalla Jayachandran, Aranmula Mohan, Aranmula Parthan @ Vazhappally Temple.jpg|thumb|left|170px|1987-ലെ കാഴ്ചശീബലി എഴുന്നള്ളത്ത്]] ഒൻപതാം ദിവസം ([[പള്ളിവേട്ട]]) തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പൻ കുടുംബസമേതനായി പള്ളിനായാട്ടിനായി ക്ഷേത്രമതിൽക്കെട്ടിനു പുറത്തെഴുന്നള്ളുന്നു. വാദ്യഘോഷങ്ങൾ ഒന്നുമില്ലാതെ വിളക്കു മാത്രമായി പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളുന്ന ഭഗവാൻ കിഴക്കേ ആൽമരച്ചുവട്ടിൽ എത്തി പള്ളിവേട്ടക്കു തയ്യാറാവുന്നു. ആനയുടെ കുടമണികൾ അഴിച്ചുവെച്ച് ചങ്ങല ശബ്ദമുണ്ടാക്കാതിരിക്കുവാൻ മുറുക്കി കെട്ടിയാണ് എഴുന്നള്ളുന്നത്. നായാട്ടുവിളിക്കുശേഷം ഒരുക്കി വെച്ചിരിക്കുന്ന കുലവാഴയിൽ ഓടക്കൽ പണിക്കർ പള്ളിവേട്ട നടത്തുന്നു. ഇതിനുശേഷം അഞ്ച് ആനകളുടെ അകമ്പടിയോടെ പഞ്ചവാദ്യവുമായി തിരിച്ചെഴുന്നള്ളുന്നു. കിഴക്കേ നടയിൽ വച്ച് പഞ്ചവാദ്യം കലാശിക്കും. പിന്നെ പാണ്ടി കൊട്ടി ദേവനെ അകത്തേക്ക് എഴുന്നള്ളിക്കുന്നു. നാടിന്റെ രക്ഷക്കായി ഭഗവാൻ ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിനിറങ്ങുന്നതിന്റെ സൂചനയാണ്‌ ഇത് എന്നാണ്‌ വിശ്വാസം. ഉത്സവം ദിവസങ്ങളിൽ നവധാന്യങ്ങൾ കുംഭങ്ങളിൽ തന്ത്രി (കുഴിക്കാട്ടില്ലം, പറമ്പൂരില്ലം, മേന്മനയില്ലം) വിതയ്ക്കുന്നു. ഈ നവധാന്യങ്ങൾക്കിടയിലായി പള്ളിവേട്ടകഴിഞ്ഞ് ഭഗവാൻ നമസ്കാര മണ്ഡപത്തിൽ പ്രത്യേകം തയ്യാറാക്കിയിരിക്കുന്നയിടത്ത് പള്ളിയുറക്കുന്നു. [[പ്രമാണം:Vazhappally arattu velakali.jpg|thumb|left|170px|മോർക്കുളങ്ങരയിലേക്കുള്ള ആറാട്ട് എഴുന്നള്ളത്ത്]] പത്താം ദിവസം [[ആറാട്ട്]]. പള്ളിവേട്ട കഴിഞ്ഞ് എഴുന്നള്ളിയ ഭഗവാൻ പിറ്റെദിവസം ഏഴുമണിയോടെ പള്ളിക്കുറുപ്പുകൊണ്ട് ഉണരുന്നു. എതൃത്തപൂജയും പന്തീരടിയും കഴിഞ്ഞ് കോടിയിറക്കി ആറാട്ടുകുളത്തിലേക്കു എഴുന്നള്ളുന്ന ഭഗവാനെ ഭക്തർ നിലവിളക്കും നിറപറയും വെച്ചു സ്വീകരിക്കുന്നു. പിന്നീട് [[മോർക്കുളങ്ങര ഭഗവതിക്ഷേത്രം|മോർക്കുളങ്ങര]] <ref name="keralaplace">കേരളത്തിലെ സ്ഥലനാമചരിത്രങ്ങൾ, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി - വി.വി.കെ വാലത്ത്</ref> എന്നറിയപ്പെട്ട ''പോർക്കലിക്കര'' ദേവീക്ഷേത്രത്തിൽ <ref>സ്ഥലനാമ കൗതുകം - പി. എ രാമചന്ദ്രൻ നായർ; റെയിൻബോ ബുക്ക് പബ്ലിക്കേഷൻസ്</ref> എത്തിച്ചേരുമ്പോൾ രാത്രി പന്ത്രണ്ടുമണിയാവും. തേവരെ ഇറക്കി എഴുന്നള്ളിച്ച് ഉച്ചപൂജ നടത്തി തീർത്ഥകുളത്തിലേക്കു ആറാട്ടിനായി എഴുന്നള്ളിക്കുന്നു. വർഷത്തിൽ [[ആറാട്ട്]] ദിവസം രാത്രിയിലാണ് [[ഉച്ചപൂജ]] (മോർക്കുളങ്ങര ക്ഷേത്രത്തിൽ). ആറാട്ടിനുശേഷം [[ഭഗവതി]] അമ്പലത്തിൽ അത്താഴപൂജ. മോർക്കുളങ്ങരെയിൽ നിന്നെഴുന്നള്ളുമ്പോൾ ആഘോഷങ്ങളൊന്നും പതിവില്ല. [[പാണ്ടിമേളം|പാണ്ടികൊട്ടി]] കിഴക്കെനടയിൽ എത്തുന്ന തേവരെ [[പഞ്ചാരിമേളം|പഞ്ചാരികൊട്ടി]] വല്യമ്പലത്തിലേക്ക് എഴുന്നള്ളിക്കും. മതിൽക്കകത്ത് അഞ്ചു ഓട്ടപ്രദക്ഷിണം പൂർത്തിയാക്കി (പിറ്റേന്ന് രാവിലെ അഞ്ചുമണി) ശ്രീലകത്തേക്ക് എഴുന്നളളുന്നു. തുടർന്ന് തലേന്നു നടത്തേണ്ടിയിരുന്ന ദീപാരാധന, അത്താഴപൂജ, അത്താഴശീവേലി എന്നിവ നടത്തി നടയടക്കുന്നു. ഉത്സവസമയത്ത് 24-മണിക്കൂറും ക്ഷേത്രത്തിൽ വിവിധ പരിപാടികൾ ഉണ്ടായിരിക്കും. രാവിലെ കാഴ്ചശീവേലി കഴിഞ്ഞാൽ കിഴക്കെ നടപുരയിൽ ഓട്ടൻ തുള്ളൽ അവതരിപ്പിക്കാറുണ്ട്. വൈകിട്ട് ഏഴുമണിമുതൽ ക്ഷേത്രമതിൽക്കകത്ത് കലാപരിപാടികൾ ആരംഭിക്കും. ചിലദിവസങ്ങളിൽ പുലരും വരെ കഥകളിയുണ്ട്. അവസാനദിവസത്തെ കഥയിൽ കിരാതംകഥ നിർബന്ധമാണ്. ആറാട്ടു ദിവസം തിരുവെങ്കിടപുരത്തും, എം.സി.റോഡിൽ മതുമൂലയിലും, മോർക്കുളങ്ങരെ ക്ഷേത്രത്തിലും വിവിധ പരിപാടികൾ നടത്താറുണ്ട്. ==== മുടിയെടുപ്പ് ==== {{Main|മുടിയേറ്റ്}} [[പ്രമാണം:തിരുമുടി.jpg|thumb|right|170px|കൽക്കുളത്തുകാവിലെ തിരുമുടി]] [[പ്രമാണം:മുടിയെടുപ്പ്.jpg|thumb|right|170px|ഭൈരവി ഉറച്ചിൽ, ഇതിനുശേഷം പോർവിളി]] ഈ മഹോത്സവം '''പന്ത്രണ്ടു വർഷത്തിൽ ഒരിക്കൽ മാത്രം''' നടത്തുന്നു. [[കൽക്കുളത്തുകാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|കൽക്കുളത്തുകാവിലമ്മ]] ദാരികനിഗ്രഹത്തിനായി ഇറങ്ങിത്തിരിക്കുന്നതാണ് പ്രധാനം. കൊല്ലവർഷം 772 - മുതൽ<ref name=chry/> ഓരോ വ്യാഴവട്ടകാലങ്ങളിലും ഒരിക്കൽ ‍മാത്രം നടക്കുന്ന മുടിയെടുപ്പ്‌ അവസാനമായി നടന്നത് 2023 [[ഏപ്രിൽ]] 21-തീയതിയാണ്. അനുഷ്ഠാന വിധികളോടെയുള്ള ചടങ്ങുകൾക്കൊടുവിൽ [[കഥകളി]] വേഷമണിഞ്ഞ ഭൈരവി അർദ്ധരാത്രി അമ്മയുടെ തിരുമുടി ശിരസ്സിലേറ്റി പള്ളിവാളുമേന്തി [[ദാരുകൻ|ദാരിക]] നിഗ്രഹത്തിനായി ഇറങ്ങിത്തിരിക്കുന്നു. ദേവിയും ദാരികനുമായുള്ള പോർവിളികൾക്ക് ശേഷം വാഴപ്പള്ളി മഹാക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌ ഓടിമറയുന്ന ദാരികനെതേടി ദേവി [[കാളി|(കാളി)]] ചെല്ലുമ്പോൾ ക്ഷേത്രത്തിൽ അത്താഴ ശ്രീബലിക്കായി ഋഷഭവാഹനമേറി വരുന്ന തിരുവാഴപ്പള്ളിതേവരെ (പിതാവിനെ) ദർശിച്ച്‌ ദേവിക്ക്‌ കോപമടങ്ങുന്നു. പിതാവിനൊപ്പം പ്രദക്ഷിണം പൂർത്തിയാക്കി, കിഴക്കേനടയിലെത്തുന്ന ദേവി, അടുത്ത 12-വർഷത്തേക്കുള്ള ഓണപ്പുടവയും വിഷുക്കൈനീട്ടവും വാങ്ങി തട്ടകത്തിൽ ഊരുചുറ്റൽ. ഭക്തരുടെ സ്വീകരണങ്ങൾ ഏറ്റുവാങ്ങി പിറ്റേന്ന് ഉച്ചയ്‌ക്കുശേഷം തിരികെ കൽക്കുളത്തുകാവ്‌ ക്ഷേത്ര ശ്രീകോവിലിൽ ഭഗവതിയായി തിരികെ പ്രവേശം. <ref>കൽക്കുളത്തുകാവ് -- ചങ്ങഴിമുറ്റത്തു മഠത്തിലെ താളിയോലകളിൽ -- പി.കെ. സുധാകരൻ പിള്ള</ref> ==== ശിവരാത്രി ==== [[പ്രമാണം:Vazhappally Rishabha Vahanam.png|thumb|left|170px|വെള്ളിയിൽ തീർത്ത ഋഷഭവാഹനം]] [[പ്രമാണം:പ്രദോഷംഎഴുന്നള്ളത്ത്.jpg|thumb|left|170px|ഋഷഭ വാഹനമെഴുന്നള്ളത്ത്]] {{Main|ശിവരാത്രി}} കുംഭമാസത്തിലെ കൃഷ്ണപക്ഷത്തിലെ (കറുത്ത) ചതുർദ്ദശിയും [[ഉത്രാടം]], [[തിരുവോണം]], [[അവിട്ടം]] എന്നീ നക്ഷത്രങ്ങളിലേതേങ്കിലുമൊന്നും ചേർന്നുവരുന്ന ദിവസമാണ് ''മഹാശിവരാത്രി''' ആഘോഷിക്കുന്നത്. <ref>ഹിന്ദു ധർമ്മ പരിചയം - നാല്പതാം അദ്ധ്യായം : വ്രതവും ഉത്സവവും</ref> അന്നേദിനം ക്ഷേത്രത്തിൽ '''ലക്ഷാർച്ചന''' നടത്തുന്നു. കിഴക്കേ നമസ്കാരമണ്ഡപത്തിൽ ക്ഷേത്ര തന്ത്രിമാരും, പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാരും ചേർന്നാണ് ലക്ഷാർച്ചന നടത്തുന്നത് (പോറ്റിമാരിലെ എല്ലാ കുടുംബങ്ങളും ഇപ്പോൾ പങ്കെടുക്കാറില്ല). ലക്ഷാർച്ചനയിലെ നെടുനായകത്വം വഹിച്ചിരുന്നത് വിലക്കില്ലിമംഗലത്തിലെ കാരണവരായിരുന്നു.<ref>ഇടമന ഗ്രന്ഥവരി, മഹാത്മാഗാന്ധി സർവകലാശാല - പി. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ നായർ</ref> രാത്രിശീവേലി കാളപ്പുറത്താണ് (ഋഷഭവാഹനം) എഴുന്നള്ളിക്കുന്നത്. ശിവരാത്രി ദിവസം രാത്രിയിൽ നട അടയ്ക്കാറില്ല, രാത്രിയിലെ ഒരോ [[യാമം|യാമത്തിലും]] ശിവക്ഷേത്രത്തിൽ '''യാമപൂജ''' നടത്തുന്നു. ഒരോ യാമപൂജക്കും കലശാഭിഷേകവും പതിവുണ്ട്. അതുകണ്ടു തൊഴാൻ ഭക്തർ ഉറക്കമുഴിഞ്ഞ് ക്ഷേത്രത്തിൽ ‍തങ്ങാറുണ്ട്. ==== തിരുവാതിര ==== {{Main|തിരുവാതിര ആഘോഷം}} ധനുമാസത്തിലെ തിരുവാതിര നാളിലാണ് (ശ്രീമഹാദേവന്റെ ജന്മനാൾ) '''തിരുവാതിര''' ആഘോഷിക്കുന്നത്. അന്നുരാത്രി തിരുവാതിരകളി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കേ ആനക്കൊട്ടിലിൽ അരങ്ങേറും; അതു പിറ്റേന്ന് വെളുപ്പിനെ വരെ നീളുന്നു. ധനുമാസത്തിലെ തിരുവാതിരനാളിൽ വ്രതമെടുത്താൽ നെടുമാംഗല്യം ലഭിക്കുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. തിരുവാതിരക്കു രണ്ടു ദിവസം മുൻപുതന്നെ വ്രതമെടുത്തു തുടങ്ങി അന്നേദിവസം രാവിലെ ക്ഷേത്ര ദർശനം നടത്തി വിവാഹിതരായ സ്ത്രീകൾ നെടുമാംഗല്യത്തിനും കന്യകകൾ നല്ല വിവാഹബന്ധത്തിനും വ്രതം നോറ്റ് രാത്രിശീവേലിക്കുശേഷം കിഴക്കേ ആനക്കൊട്ടിലിൽ തിരുവാതിര കളിക്കുന്നു. ==== [[വിനായക ചതുർഥി|വിനായക ചതുർത്ഥി]], [[ഗജപൂജ]] ==== [[പ്രമാണം:ഗജപൂജ.jpg|thumb|170px|ഗണപതിക്ഷേത്രത്തിലെ ഗജപൂജ]] ചിങ്ങമാസത്തിലെ വെളുത്ത പക്ഷത്തിലെ ചതുർത്ഥിനാളും [[അത്തം]], [[ചിത്തിര]], [[ചോതി]] എന്നീ നക്ഷത്രങ്ങളിലേതേങ്കിലുമൊന്നും ചേർന്നുവരുന്ന ദിവസമാണ് ''വിനായക ചതുർത്ഥി''' ആഘോഷിക്കുന്നത്. അന്നേദിവസം രാവിലെ പതിവുകൂടാതെ '''അഷ്ടദ്രവ്യ ഗണപതിഹോമം''' നടത്തുന്നു. ഇതിനായി ഗണപതി നടക്കുനേരെ പുറത്തായി നിലത്ത് 8 അടി നീളത്തിലും വീതിയിലുമായി കുഴി കുഴിച്ച് അതിലാണ് ഹോമം നടത്തുന്നത്. അതിനായി 1008 നാളികേരമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇതിനുശേഷം '''ഗജപൂജ''' നടത്തുന്നു. ലക്ഷണമൊത്ത ഒരു ഗജവീരനെയാണ് പൂജിക്കുന്നത്. അതിനുശേഷം ഉച്ചപൂജനേരം ആനയൂട്ടും വൈകുന്നേരം ദീപാരാധനക്കുമുൻപായി '''തേങ്ങായേറ്''' വഴിപാടും നടത്താറുണ്ട്. ==== [[മണ്ഡലപൂജ]] ==== [[പ്രമാണം:Aazhipuja vazhappally.JPG|thumb|170px|ശാസ്താനടയിലെ ആഴിപൂജ]] തിരുവുത്സവദിനങ്ങൾ പോലെതന്നെ മണ്ഡലകാലങ്ങളിലും (വൃശ്ചികം ഒന്നുമുതൽ 41 ദിവസങ്ങൾ) ക്ഷേത്രം ഒരുങ്ങി നിൽക്കുന്നു. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ കന്നിമൂലയിലെ ശാസ്താക്ഷേത്രത്തിലുള്ള കളഭം ചാർത്തും ദീപാരാധനയും പ്രസിദ്ധമാണ്. മണ്ഡലകാലത്തോട് അനുബന്ധിച്ച് [[ശനി]], [[ബുധൻ]] ദിവസങ്ങളിൽ ഒരു ദിവസം ക്ഷേത്രത്തിൽ [[ആഴിപൂജ]] നടത്തുന്നു. അന്നേദിവസം രാത്രി [[വില്ലുപാട്ട്]] എന്ന പുരാതന ഹൈന്ദവകലാരൂപം ക്ഷേത്രത്തിൽ അരങ്ങേറാറുണ്ട്. ====[[പ്രദോഷവ്രതം|പ്രദോഷം]]==== [[പ്രമാണം:Pradhosham Vazhappally.JPG|thumb|left|170px|പ്രദോഷ ശീവേലിയിലെ കിഴക്കേനടയിലെ ആരതി]] ശിവപ്രീത്യർത്ഥം അനുഷ്ഠിയ്ക്കുന്ന ഒരു പുണ്യവ്രതമാണ് പ്രദോഷവ്രതം. അസ്തമയസമയത്ത് [[ത്രയോദശി]] തിഥി വരുന്ന ദിവസമാണിത്. ഈ ദിവസം സന്ധ്യയ്ക്ക് ഭഗവാൻ പത്നീസമേതനായി കൈലാസത്തിൽ നൃത്തം ചെയ്യുന്നുവെന്നും ആസമയത്ത് വിഷ്ണു, ബ്രഹ്മാദി ദേവകൾ വാദ്യങ്ങളുമായി അകമ്പടി സേവിക്കുന്നുവെന്നും ഇതുകാണാൻ മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരും ആകാശത്തു വന്നിട്ടുണ്ടാവും എന്നുമാണ് വിശ്വാസം. <ref>ഹൈന്ദവാനുഷ്ഠാനങ്ങൾ - ഡോ. ആർ. ലീലാ ദേവി; പ്രശാന്തി പബ്ലിക്കേഷൻസ്, തിരുവനന്തപുരം</ref> ഈ ദിവസം ക്ഷേത്രത്തിലെ നാലാം അഭിഷേകം ദീപാരാധനക്കു മുൻപായി (വൈകിട്ട് 5.30ന്) നടത്തുന്നു. ഈ സമയത്തുള്ള അഭിഷേകത്തിന് പാൽ, ഇളംനീർ, തൈര്, തേൻ, എണ്ണ തുടങ്ങിയവ ഉപയോഗിക്കുന്നു. രാത്രിശീവേലിക്ക് ഋഷഭവാഹനമെഴുന്നള്ളിപ്പുണ്ട്. കാളപ്പുറത്തെഴുന്നള്ളുന്ന തേവരെ കണ്ടു ദർശനം വാങ്ങാനും കൂടെ പ്രദക്ഷിണം വെയ്ക്കാനുമായി ധാരാളം ഭക്തർ എത്താറുണ്ട്. ==== [[നവരാത്രി]] ==== [[പ്രമാണം:Navarathri day.jpg|thumb|left|170px|ക്ഷേത്രത്തിലെ വിദ്യാരംഭം]] കന്നിമാസത്തിലെ കറുത്തവാവു കഴിഞ്ഞുള്ള ഒൻപതു ദിവസങ്ങളിലാണ് നവരാത്രി ആഘോഷിക്കുന്നത്. തെക്കു-കിഴക്കേ നാലമ്പലത്തിൽ സരസ്വതീപൂജയും, നവരാത്രിപൂജയും, ദശമിപൂജയും, വിദ്യാരംഭവും നടത്തുന്നു. (പടിഞ്ഞാറെ നമസ്കാരമണ്ഡപത്തിൽ നിന്നും എടുക്കുന്ന ദാരുപ്രതിഷ്ഠയാണ് സരസ്വതി പൂജയ്ക്കു ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ==== [[നിറപുത്തരി]] ==== എല്ലാവർഷവും നടക്കുന്ന ഇവിടുത്തെ നിറപുത്തരി കർക്കിടകമാസത്തിലാണ് നടക്കാറ്. നിറയ്ക്കാവശ്യമായ കതിർ കിഴക്കേ ഗോപുരകവാടത്തിൽ‍ നിന്നും സ്വീകരിച്ച് ചുറ്റമ്പലം വലംവച്ച് നെൽക്കതിർ വാതിൽ മാടത്തിൽ കൊണ്ട് വയ്ക്കുകയും ഗണപതി നിവേദ്യവും കതിർപൂജയും നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തുടന്ന് മേൽശാന്തി പൂജക്കായി കതിർ ശ്രീലകത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോയി ഭഗവാന് സമർപ്പിക്കുന്നു. പിന്നീട് തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പന് പുത്തരിപ്പായസം നിവേദിക്കുന്നു. പൂജിച്ച നിറകതിരുകൾ ഭക്തജനങ്ങൾക്ക് വിതരണം ചെയ്യാറുണ്ട്. ==ആന== [[പ്രമാണം:Thiru Vazhappally Mahadevan.jpg|thumb|170px|ക്ഷേത്രത്തിലെ ആന - തിരുവാഴപ്പള്ളി മഹാദേവൻ]] ക്ഷേത്രത്തിലെ ആനയാണ് '''തിരുവാഴപ്പള്ളി മഹാദേവൻ'''. ക്ഷേത്രത്തിലെ ആനയെങ്കിലും ശ്രീ മഹാദേവ ട്രസ്റ്റിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലാണ്.<ref name=vazhappilly>[http://www.mathrubhumi.com/kottayam/news/2041156-local_news-kottayam-%E0%B4%9A%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%99%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B4%B6%E0%B5%87%E0%B4%B0%E0%B4%BF.html വാഴപ്പള്ളി മഹാദേവൻ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130104214825/http://www.mathrubhumi.com/kottayam/news/2041156-local_news-kottayam-%E0%B4%9A%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%99%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B4%B6%E0%B5%87%E0%B4%B0%E0%B4%BF.html |date=2013-01-04 }} മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ - ശേഖരിച്ചത് 4 ജനുവരി 2013</ref> 2013 ജനുവരി 07-നാണ് ആനയെ വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രത്തിൽ കൊണ്ടുവന്നത്, അതിന്റെ രേഖകൾ പ്രകാരം വാഴപ്പള്ളിയിൽ കൊണ്ടുവരുമ്പോൾ ആനയ്ക്ക് പതിനഞ്ചു വയസ്സാണ്.<ref name=vazha1>[http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.DLL/portal/ep/malayalamContentView.do?contentId=13160258&programId=1073760377&BV_ID=@@@&tabId=11 വാഴപ്പള്ളി മഹാദേവൻ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} മനോരമ ഓൺലൈൻ - ശേഖരിച്ചത്</ref> 1998-ൽ ജനിച്ച ഈ ആനയെ ബിഹാറിലെ ആനച്ചന്തയിൽനിന്ന് പുത്തംകുളം ഗ്രൂപ്പാണ് ആദ്യമായി കേരളത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്. പുത്തംകുളം ഗ്രൂപ്പിൽ നിന്നും ആനയെ വിലക്കു വാങ്ങി ക്ഷേത്രത്തിലെത്തിച്ചത് ശ്രീ മഹാദേവ ട്രസ്റ്റാണ്. == വാഴപ്പള്ളിയിലെ ഉപക്ഷേത്രങ്ങൾ == <!-- [[ചിത്രം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം കൽക്കുളത്തുകാവ് ദേവീക്ഷേത്രകവാടം.JPG|thumb|125px|കൽക്കുളത്തുകാവ്]] [[ചിത്രം:Morkulangara temple.jpg|thumb|125px|മോർക്കുളങ്ങര]] [[ചിത്രം:Manchadikara.JPG|thumb|125px|മഞ്ചാടിക്കര]] [[ചിത്രം:Vezhakattu_(2).JPG|thumb|125px|വേഴക്കാട്ട്]] [[ചിത്രം:Salagramam (3).jpg|thumb|125px|ശാലഗ്രാമം]] --> വാഴപ്പള്ളി ഗ്രാമത്തിലെ പതിനെട്ട് ക്ഷേത്രങ്ങൾക്കുനാഥനാണ് തിരുവാഴപ്പള്ളി തേവർ. ഈ പതിനെട്ടു ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഭഗവതിമാരാണ് എണ്ണത്തിലും സ്ഥാനത്തിലും മുന്നിൽ. ഒൻപത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങളും, മൂന്ന് വിഷ്ണു ക്ഷേത്രങ്ങളും, മൂന്ന് ശിവക്ഷേത്രങ്ങളും, ഒരോ ഗണപതി, ഹനുമാൻ, ശാസ്താക്ഷേത്രങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വാഴപ്പള്ളിതേവരെ വന്ന് കണ്ടുതൊഴുന്നത് കൽക്കുളത്തുകാവിലമ്മയും, മോർക്കുളങ്ങരദേവിയും മാത്രമാണ്. കൽക്കുളത്തുകാവിലമ്മ വ്യാഴവട്ടത്തിൽ ഒരിക്കൽമാത്രം വാഴപ്പള്ളി മതിലകത്തു വരാറുള്ളു. പന്ത്രണ്ടു വർഷത്തെ ഓണപ്പുടവയും, വിഷുകൈനീട്ടവും വാങ്ങി തിരിച്ചെഴുന്നള്ളുന്നു. മോർക്കുളങ്ങര ഭഗവതി എല്ലാ മീനഭരണിനാളിലും കിഴക്കേ ആനക്കൊട്ടിലിൽ തന്റെ സാന്നിധ്യം അറിയിക്കുന്നു. വാഴപ്പള്ളിതേവർ മോർക്കുളങ്ങരക്ക് തിരിച്ചെഴുന്നള്ളുന്നത് പുത്ര-പത്നി സമേതനായി തുടർന്നുവരുന്ന തിരുവാതിരനാളിലും. * ദേവിക്ഷേത്രങ്ങൾ # [[കൽക്കുളത്തുകാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] # [[മോർക്കുളങ്ങര ഭഗവതിക്ഷേത്രം|മോർക്കുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] # [[മഞ്ചാടിക്കരക്കാവിൽ ശ്രീ രാജരാജേശ്വരിക്ഷേത്രം]] # [[വാഴപ്പള്ളി അന്നപൂർണ്ണേശ്വരിക്ഷേത്രം|അമ്മൻകോവിൽ അന്നപൂർണ്ണേശ്വരിക്ഷേത്രം]] # [[വാഴപ്പള്ളി കണ്ണമ്പേരൂർ ശ്രീ ദുർഗ്ഗാദേവിക്ഷേത്രം|കണ്ണൻപേരൂർ ശ്രീ ദുർഗ്ഗാദേവിക്ഷേത്രം]] # [[ചങ്ങഴിമുറ്റത്ത് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] # [[കൊച്ചു കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ ദേവിക്ഷേത്രം]] # [[കുമാരിപുരം കാർത്ത്യായനി ദേവിക്ഷേത്രം]] * വിഷ്ണുക്ഷേത്രങ്ങൾ # [[തിരുവെങ്കിടപുരം മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രം]] # [[വേഴക്കാട്ട് ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം]] # [[മഞ്ചാടിക്കര ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം]] * ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ # [[ദേവലോകം മഹാദേവക്ഷേത്രം]] # [[ശാലഗ്രാമം മഹാദേവക്ഷേത്രം]] # [[തൃക്കയിൽ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] # [[വായ്പൂര് ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] * ശാസ്താക്ഷേത്രം # [[വേരൂർ ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം]] * ഗണപതിക്ഷേത്രം # [[നെൽപ്പുര ഗണപതിക്ഷേത്രം]] * ഹനുമാൻ ക്ഷേത്രം # [[പാപ്പാടി ഹനുമാൻസ്വാമിക്ഷേത്രം]] == ചിത്രസഞ്ചയം== {{wide image|Vazhappally_Temple_Panoramio.jpg|1800px|'''വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രം വിശാലവീക്ഷണം'''}} <gallery caption="വാഴപ്പള്ളി മഹാക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള വിവിധ ചിത്രങ്ങൾ" widths="150px" heights="120px" perrow="6"> ചിത്രം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം കിഴക്കേ ഗോപുരം.jpg|ക്ഷേത്രഗോപുരവും കാണിക്കമണ്ഡപവും ചിത്രം:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം ആന1.JPG|എഴുന്നള്ളിപ്പിനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പ് ചിത്രം:കൊടിമരം.JPG|കൊടിമരം-ഉത്സവനാളിൽ ചിത്രം:Bhima + Bros, Ma.jpg|ശ്രീകോവിലിലെ ദാരുശില്പം ചിത്രം:വലിയബലിക്കല്ല്.JPG|മഹാദേവനടയിലെ ബലിക്കല്ല് File:Vazhappally Ganapathiappom.jpg|വാഴപ്പള്ളി ഗണപതിയപ്പം File:Yama nigraham Wooden Carvings in Vazhappally Temple.jpg|ശ്രീകോവിലിലെ ദാരുശില്പം File:ഗണപതിഅമ്പലം.JPG|കിഴക്കെ ആനക്കൊട്ടിൽ File:Deeparadhana_Vazhappally_Ganapathy_Temple.jpg|ഗണപതി അമ്പലം ദീപപ്രഭയിൽ File:വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം1.JPG|തിടപ്പള്ളി File:Wood carving vazhappally Mahadeva temple uploads by vijayanrajapuram 21.jpg|ദാരുശിൽപ്പം </gallery> == അവലംബം == {{Reflist|3}} === കുറിപ്പുകൾ === {{Reflist|group="N"}} {{കുറിപ്പ്|൧|'''വാഴപ്പള്ളി ശാസനം:''' [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] നിന്നു കണ്ടു കിട്ടിയിട്ടുള്ളതിൽ വെച്ച് ''ഏറ്റവും പഴയ'' ലിഖിതമാണ് ''വാഴപ്പള്ളി ശാസനം''. ഇത് കണ്ടെടുത്തത് വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രത്തിൻറ കിഴക്കേ നടയിലുള്ള ''തലവന മഠത്തിൽ'' നിന്നാണ്. ചെമ്പുപാളിയിലുള്ള ഈ ശാസനം എഴുതപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് എ. ഡി. 820 മുതൽ 844 വരെ മഹോദയപുരം ഭരിച്ചിരുന്ന രാജാ രാജശേഖരദേവൻ പരമേശ്വരഭട്ടാരകന്റെ കാലത്താണ്. ''എ. ഡി. 830-ൽ'' വാഴപ്പള്ളി ക്ഷേത്രാങ്കണത്തിൽ ഒത്തുചേർന്ന നാട്ടുപ്രമാണിമാരും, പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാരും, രാജാവുമായി നാട്ടുകൂട്ടം കുടി തിരുവാറ്റാ ക്ഷേത്രത്തിലെ മുട്ടാബലിയെ കുറിച്ചു പ്രതിപാദിക്കുന്നതാണ് പ്രമേയം. മറ്റുള്ള ശാസനങ്ങളിൽ ''സ്വസ്തിശ്രീ'' എന്ന നാമപദത്താൽ തുടങ്ങുമ്പോൾ വാഴപ്പള്ളി ശാസനം തുടങ്ങുന്നത് '''നമഃശ്ശിവായ''' എന്ന് ''തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പനെ'' വാഴ്ത്തി സ്തുതിച്ചാണ്. ബുദ്ധമതത്തിനുമേൽ ശൈവമതത്തിന്റെ വിജയവുമാണ് ഇത് കാണിക്കുന്നത്. തിരുവാറ്റാ ക്ഷേത്രത്തിലെ ''മുട്ടബലി'' മുടക്കുന്നവർക്ക് പിഴയായി ''100-റോമൻ ദിനാർ'' കൊടുക്കേണ്ടിവരും എന്നും, ഇത് ''മാത്യ പരിഗ്രഹണത്തിനു'' തുല്യമാണെന്നും. (എങ്ങനെ വിദേശ നാണയമായ റോമൻ ദിനാർ ഇതിൽ വന്നു എന്നു ചിന്തിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു). പിഴയായി ഇതിൽ ഒന്നോ അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടുമോ ആയിരിക്കും ശിക്ഷയെന്നു പ്രതിപാദിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രജോലികൾക്കു മുടക്കം വരുത്തുന്നവർ നാലു നാഴി അരി പിഴയടക്കണമെന്നും പ്രതിപാദിക്കുന്നുണ്ട്. - കേരള മഹാചരിത്രം}} {{കുറിപ്പ്|൨|'''ദാരുശില്പങ്ങൾ:''' ശ്രീകോവിലിൽ പുരാണേതിഹാസങ്ങളായ [[ശിവപുരാണം|ശിവപുരാണത്തിലെ]] [[നടരാജൻ|നടരാജന്യത്തം]], സദാശിവൻ, [[അർദ്ധനാരീശ്വരൻ]], കുടുംബസ്ഥനായ തിരുവാഴപ്പള്ളിലപ്പൻ, [[ത്രിപുരദഹനം]], [[പാർവ്വതി]] [[പരിണയം]], ശിവ-പാർവ്വതീ വിവാഹയാത്ര, [[ഗണപതി]], അഷ്ടഭുജ [[ഗണപതി]], [[ഉണ്ണിയപ്പം]] കഴിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഉണ്ണി ഗണപതി, [[പാർവ്വതി|പാർവ്വതീദേവി]], [[കിരാതമൂർത്തി]], [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]]; [[രാമായണം|രാമായണത്തിലെ]] [[കൗസല്യ|കൗസല്യാ]]പ്രസവം ([[ശ്രീരാമൻ|രാമാവതാരം]]), [[പുത്രകാമേഷ്ടിയാഗം]], [[സീത|സീതാ]][[സ്വയംവരം]], (ത്രയംബക ഖണ്ഡനം), [[ഹനുമാൻ]], [[ശ്രീരാമൻ]] ആദ്യമായി ഹനുമാനെ കണ്ടുമുട്ടുന്നത്; [[മഹാഭാരതം|മഹാഭാരതത്തിലെ]] അരക്കില്ലദഹനം, [[പാണ്ഡവർ|പാണ്ഡവരുടെ]] വനയാത്ര ([[ഭീമൻ]] മറ്റു നാലു സഹോദരന്മാരെ കൈകളിലും, മാതാവായ [[കുന്തി|കുന്തിയെ]] കഴുത്തിലും എടുത്തുകൊണ്ടുള്ള വനയാത്ര), [[ദ്രൗപദി|പാഞ്ചാലീ]] സ്വയംവരം, [[യുധിഷ്ഠിരൻ|യുധിഷ്ഠിരാദികളുടെ]] സന്യാസം സ്വീകരിച്ചുള്ള വനവാസയാത്ര, [[ഭാഗവതം|ഭാഗവതത്തിലെ]] [[കാളിയമർദ്ദനം]], [[പൂതനാമോക്ഷം]], ഗോപികാ വസ്ത്രാക്ഷേപം, [[രാസലീല]], [[അനന്തശയനം]], [[നരസിംഹം|നരസിംഹമൂർത്തി]], [[നാഗരാജാവ്]], [[വിരാട്പുരുഷൻ]], [[നവഗ്രഹങ്ങൾ]], [[അയ്യപ്പൻ|ശാസ്താവ്]] എന്നിവ അവയിൽ ചിലതുമാത്രം.}} {{കുറിപ്പ്|൩|'''നിർമാല്യദർശനം:''' തലേന്നു ചാർത്തിയ അലങ്കാരങ്ങളോടെ വിരാജിക്കുന്ന ഭഗവത് വിഗ്രഹം ദർശിച്ച് ഭക്തജനങ്ങൾ നിർവൃതി നേടുന്നതിനെ ''[[നിർമാല്യദർശനം]]'' എന്ന് പറയുന്നു.}} {{കുറിപ്പ്|൪|'''പന്തീരടി പൂജ: ''' നിഴലിനു പന്ത്രണ്ടടി നീളം ഉണ്ടാകുന്ന സമയമാണ് പന്തീരടി. ഉദ്ദേശം രാവിലെ 08 നും 09 മണിക്കും ഇടയ്ക്കായിരിക്കും ഇത്. ഈ സമയത്ത് നിർവഹിക്കപ്പെടുന്ന പൂജയായതിനാലാണ് ഇതിനെ ''പന്തീരടി പൂജ'' എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്.}} {{കുറിപ്പ്|൫|'''ക്ഷേത്രത്തിലെ മോഷണം:''' ആയിരത്തിഅഞ്ഞൂറ് വർഷങ്ങളിൽ കൂടുതൽ പഴക്കമേറിയ വാഴപ്പള്ളി മഹാശിവക്ഷേത്രത്തിൽ രണ്ടു മോഷണങ്ങൾക്ക് ചരിത്രരേഖകൾ ഉണ്ട്. ആദ്യത്തേത് 1858-ൽ ജനുവരി മാസവും, രണ്ടാമത്തേത് 1991-ൽ ഡിസംബർ മാസവുമാണ്.}} * എ.ഡി. 1858, ജനുവരി<br /> തിരുവല്ല പറമ്പൂർ മനയിലെ താളിയോലയിൽ (താളിയോല-43) നിന്നുമാണ് ഇത് ഈ നൂറ്റാണ്ടിനു പരിചിതമായത്. ക്ഷേത്രത്തിലെ കാരാഴ്മയായിരുന്ന മഞ്ചാടിക്കര വാര്യത്തെ വാര്യരായിരുന്നു മോഷണം നടത്തിയത്. സ്വർണ്ണ ശീവേലി വിഗ്രഹം മോഷ്ടിക്കുകയും പിന്നീട് അത് കണ്ടെടുക്കുകയും ഉണ്ടായി. വാര്യരെ കൊണ്ടുതന്നെ അറ്റകുറ്റം തീർപ്പിക്കുകയും ദേവന് കലശം കഴിപ്പിച്ച് ശുദ്ധിവരുത്തുകയും ചെയ്തു. കലശാഭിഷേകം നടത്തിയത് കൊല്ലവർഷം 1033 മകരമാസം തന്ത്രിമുഖ്യരായ പറമ്പൂർ ഭട്ടതിരിയും, കുഴിക്കാട്ട് ഭട്ടതിരിയും ചേർന്നാണ്. * എ.ഡി. 1991, ഡിസംബർ <br /> 1991-ൽ ഡിസംബർ മാസം 11-തീയതി രാത്രിയിലായിരുന്നു ഈ മോഷണം നടന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിലെ വട്ടശ്രീകോവിലിന്റെ വാതിൽ പൊളിച്ച് കള്ളന്മാർ അകത്തുകടക്കുകയും പല വിലപിടിച്ച മാലകളും രത്നങ്ങളും മോഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തു. കൂടാതെ [[ശിവൻ|മഹാദേവന്റെ]] ശീവേലി ബിംബത്തിലെ സ്വർണ്ണ കവചം ഇളക്കിയെടുക്കുകയും ശീവേലി ബിംബം നാലമ്പലത്തിനു വെളിയിൽ ശാസ്താക്ഷേത്രത്തിനരുകിലായി ഉപേക്ഷിച്ചതായി കണ്ടെടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഇന്നും സത്യം കാണാത്തതാണ് ആ മോഷണം. അതിനുശേഷം അഷ്ടമംഗല പ്രശ്നങ്ങളും ആചാര്യന്മാരുടെ നിർദ്ദേശങ്ങളോടുകൂടി കലശാഭിഷേകങ്ങളും നടത്തുകയും ചെയ്തു. == ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരാൻ == {| class="wikitable" border="1" |- ! റോഡ് | [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]] ബസ് സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും 2.5 കിലോമീറ്റർ ദൂരെയാണ് ക്ഷേത്രം. [[എം.സി. റോഡ്‌|എം.സി.റോഡിലെ]] (ദേശീയ പാത-220) ക്ഷേത്രജംഗ്ഷനായ മതുമൂലയിൽ നിന്നും [http://wikimapia.org/#lat=9.456814&lon=76.5294099&z=18&l=0&m=b ടെമ്പിൾറോഡ്] വഴി 750 മീറ്റർ ദൂരെയാണ് ക്ഷേത്രം. |- ! [[റെയിൽ‌ ഗതാഗതം|റെയിൽവേ]] | [[ചങ്ങനാശ്ശേരി തീവണ്ടിനിലയം]] 2 കിലോമീറ്റർ ദൂരെയാണ്.<br /> [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] എല്ലാ പ്രധാന നഗരങ്ങളിലേക്കും ഇവിടെ നിന്നും യാത്രചെയ്യാവുന്നതാണ്. |- ! എയർപോർട്ട് | [[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] (നെടുമ്പാശ്ശേരി) 110 കിലോമീറ്റർ ദൂരെയാണ്.<br /> [[തിരുവനന്തപുരം അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] 140 കിലോമീറ്റർ ദൂരെയാണ്. |- ! ബോട്ട് സർവീസ് | [[ചങ്ങനാശ്ശേരി ബോട്ടുജെട്ടി]] 1.5 കിലോമീറ്റർ ദൂരെയാണ്.<br /> ഇവിടെനിന്നും [[ആലപ്പുഴ|ആലപ്പുഴയിലേക്കും]] [[കുട്ടനാട്‌|കുട്ടനാട്ടിലെ]] എല്ലാ പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളുമായിട്ടും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ബോട്ട് സർവീസ് ഉണ്ട്. |} [[പ്രമാണം:Vazhappally Temple from Mathumoola Jn.jpg|thumb|226px|ടെമ്പിൾ റോഡ്]] === പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ === {{commonscat|Vazhappally Temple}} * [http://www.vazhappallytemple.org/ വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം വെബ്‌സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110107093305/http://www.vazhappallytemple.org/ |date=2011-01-07 }} * [http://www.keralacafe.com/kerala_language/index2.html വാഴപ്പള്ളി ശാസനത്തെ കുറിച്ച്] * [http://wikimapia.org/#lat=9.456142&lon=76.5265614&z=18&l=0&m=a&v=2 വാഴപ്പള്ളിക്ഷേത്രം വിക്കിമാപ്പിയയിൽ] == ഇതും കാണുക == * [[വാഴപ്പള്ളി ശാസനം]] * [[കേരളത്തിന്റെ ചരിത്രം|കേരള ചരിത്രം]] * [[വാഴപ്പള്ളി|വാഴപ്പള്ളി ഗ്രാമം]] * [[പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാർ]] * [[ചേരമാൻ പെരുമാൾ]] * [[പള്ളിബാണ പെരുമാൾ]] * [[പുറക്കാട് രാജവംശം|ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവ്]] * [[വാഴപ്പള്ളി ഗണപതിയപ്പം]] {{Famous Hindu temples in Kerala}} [[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഗണപതിക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഗ്രാമക്ഷേത്രങ്ങൾ]] e2qb4wqkoov5jxeasvwn9zl8o3a42ch 0 57864 4617015 4524349 2026-05-03T13:51:26Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617015 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Yuyomaya sabha}} [[ബ്രാഹ്മണൻ|ബ്രാഹ്മണ]] സമുദായത്തിൽ നിന്ന് [[ക്രിസ്തുമതം]] സ്വീകരിക്കുകയും പിന്നീട് ക്രൈസ്തവസഭയിൽ നിന്ന് പിന്മാറുകയും ചെയ്ത [[യുസ്തൂസ് യോസഫ്|രാമയ്യൻ]] എന്നയാളുടെ പഠിപ്പിക്കലുകളിലൂടെ ഉടലെടുത്ത ഒരു മതവിഭാഗമാണ് '''യുയോമയം'''. [[ലോകാവസാനം|ലോകാവസാനത്തെ]] സംബന്ധിച്ച് രാമയ്യൻ നടത്തിയ പ്രവചനങ്ങൾ നിവർത്തിയാകാഞ്ഞതിനാൽ പ്രവചനങ്ങൾക്ക് പുതിയ വ്യാഖ്യാനങ്ങൾ നൽകി ക്രിസ്തുമതത്തിന്റേയും [[ഹിന്ദു]]മതത്തിന്റേയും ചില അം‌ശങ്ങൾ കൂട്ടിക്കലർത്തി രാമയ്യൻ രൂപവത്കരിച്ചതാണ്‌ യുയോമയ സഭ. ഇദ്ദേഹത്തിന് യുസ്തുസ് യോസഫ് എന്നും പേരുണ്ട്. സി.എം.ഐ സഭയിൽ നിന്നു പുറത്ത് പോയതിനു ശേഷം 1875-ൽ യുസ്തുസ് യോസഫും അനുയായികളും കൂടെ സ്ഥാപിച്ച '''കന്നീറ്റി ഉണർവ്വു സഭ''', '''അഞ്ചരക്കാർ,''' '''അഞ്ചരവേദക്കാർ''' എന്നിങ്ങനെ വിവിധ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നതും, 1875 തൊട്ട് 1881 ഒക്‌ടോബർ വരെ തെക്കൻ കേരളത്തിലെ, പ്രത്യേകിച്ച് മദ്ധ്യതിരുവിതാംകൂറിലെ, ക്രൈസ്തവസമൂഹത്തെയാകെ ഇളക്കി മറിച്ച സഭയുടെ ബാക്കിപത്രമാണു യുയോമയ സഭ. 1881 ഒക്ടോബറിൽ പിറവിയെടുത്ത യുയോമയ സഭക്ക്, ''നിത്യ സുവിശേഷ സഭ'', ''ക്രിസ്തുമാർഗ്ഗത്തിന്റെ നിവർത്തിയായ യുയോമയം'' എന്നിങ്ങനെയുള്ള വിശേഷനാമങ്ങളും ഇവർ ഉപയോഗിക്കുന്നു. യുയോമയാബ്ദം എന്ന നവീനയുഗവും, യുയോമയ ഭാഷ എന്ന പേരിൽ പുതിയൊരു ഭാഷയും തുടങ്ങി. യുയോമയം ഒരു സർവ ജാതി മതൈക്യപ്രതീകമാണെന്നു വെളിപ്പെടുത്തിയ യുസ്തൂസ് യോസഫ്, തന്റെ ക്രൈസ്തവ നാമത്തിലേക്ക് തന്റെ പൂർവ്വ ഹൈന്ദവ നാമമായ രാമയ്യൻ, മൂസ്ലീം നാമമായ് അലി, പാശ്ചാത്യ നാമമായ വൽസൻ എന്നീ പേരും ചേർത്തു. ഇവയുടെയെല്ലാം ആദ്യാക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്ന '''യുയോരാലിസൻ''' എന്ന പുതിയൊരു സ്ഥാനപ്പേരും സ്വീകരിച്ചു <ref>{{cite book |last= റവ: റ്റി. കെ. |first= ജോർജ്ജ് |title=ക്രൂശിലെ സ്നേഹത്തിന്റെ പാട്ടുകാർ (രണ്ടാം ഭാഗം) |edition=ഒന്നാം പതിപ്പ് |publisher= [[ക്രൈസ്തവ സാഹിത്യ സമിതി]] |year = 1986 |location= തിരുവല്ല |language= മലയാളം |pages=15}} </ref>. വീടുകളിലും, പൊതുപ്രാർത്ഥന സമയത്തും, അപ്പവും വെള്ളവും വച്ച് പ്രാർത്ഥിച്ച്, പുതിയ രീതിയിൽ കർത്താവിന്റെ അത്താഴത്തിന്റെ സ്മരണ ദിവസേനേ ആചരിച്ചു പോരുന്ന ആ സഭയിൽ ഇപ്പോൾ 150-ൽ താഴെ കുടുംബങ്ങളാണു അവശേഷിച്ചിട്ടുള്ളത്. ==ചരിത്രം== യുയോമയ സഭയുടെ ചരിത്രം ഇങ്ങനെയാണ്. പാലക്കാട്ടെ തെമ്മലപ്പുറം താലൂക്കിലെ മഞ്ഞപ്പുറ ഗ്രാമത്തിൽനിന്നം ഒരു ബ്രാഹ്‌മണൻ കുടുംബസമേതം ഇന്നത്തെ കൊല്ലം ജില്ലയിലെ ശാസ്താം കോട്ടയ്ക്കു അടുത്തുള്ള തേവലക്കരയിലേക്ക് കുടിയേറി. ഇതിനും കുറച്ചുകാലം മുമ്പു തമിഴ്നാട്ടിലെ അംബാസമുദ്രത്തിൽനിന്നും കർണഞ്ചുരി രാമപ്പട്ടരും കുടുംബവും തേവലക്കരയിലേക്ക് കുടിയേറിയിരുന്നു. തുണി വ്യാപാരമായിരുന്നു അദേഹത്തിന്റെ ജോലി. പാലക്കാട് നിന്നും കുടിയേറിയ ബ്രാഹ്മണന്റെ പുത്രി അലമേലുവിനെ രാമപ്പട്ടരുടെ മകൻ സുബയ്യൻ വിവാഹം ചെയ്‌തു. സുബയ്യനു രാമനെന്നും വെങ്കിടേശൻ എന്നും രണ്ടു പുത്രന്മാരും ഒരു പുത്രിയും ജനിച്ചു. ഇതിൽ വെങ്കിടേശ ഭാഗവതരുടെ മൂത്തമകനായ രാമയ്യരാണു യുയോമയ മതത്തിന്റെ സ്‌ഥാപകനായത്‌. രാമയ്യർ യുസ്‌തുസ്‌ യോസഫ്‌ അഥവാ യുയോരാലിസൻ വിദ്വാൻകുട്ടി എന്നാണ്‌ അറിയപ്പെട്ടത്‌. സംസ്‌കൃതത്തിൽ അതീവ പാണ്ഡിത്യമുണ്ടായിരുന്ന രാമയ്യർക്ക്‌ രാജാവിനു മുമ്പിൽ പാണ്ഡിത്യം പ്രകടിപ്പിച്ചതിനാണ്‌ വിദ്വാൻകുട്ടി എന്ന പേരുകിട്ടിയത്‌. ബൈബിളിന്റെ സ്വാധീനവും റവ. ജോസഫ്‌ പീറ്റ് എന്ന ക്രൈസ്‌തവ മിഷനറിയുടെ 'പരദേശി മേക്ഷയാത്ര' എന്ന പുസ്‌തകവും രാമയ്യനെ ക്രിസ്‌തുമതത്തിലേക്ക് അടുപ്പിച്ചു. 1861-ൽ രാമയ്യരുടെ കുടുംബം ക്രിസ്‌തുമതം സ്വീകരിച്ചു. യുസ്‌തുസ്‌ യോസഫ്‌ എന്ന പേരും സ്വീകരിച്ചു. തുടർന്നു പരമ്പരാഗത സഭയിൽനിന്നും മാറി 1881 ൽ കന്നേറ്റി ഉണർവ്‌ സഭ എന്ന പേരിൽ ഒരു പ്രാദേശിക സഭ രൂപീകരിച്ചു. ഇതാണു പിന്നീട്‌ യുയോമയസഭയായി മാറിയത്‌. കൊല്ലം കരുനാഗപ്പള്ളിയായിരുന്നു ആദ്യ ആസ്‌ഥാനം. പിന്നീട് യുയോമയസഭ സ്‌ഥാപിച്ചതോടെ ഇദ്ദേഹം വിദ്വാൻകുട്ടി അച്ചനായി. അദ്ദേഹം രചിച്ച പുസ്‌തകത്തിൽ നിന്നുള്ള ഭാഗങ്ങൾ കർണാടക സംഗീതത്തിൽ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയാണ്‌ ഇന്നും ആരാധനയിൽ യുയോമയക്കാർ ആലപിക്കുന്നത്‌.ഇവരുടെ വിശ്വാസപ്രമാനങ്ങൾ ഇപ്രകാരമാണ് മദ്യം, മത്സ്യം, മാംസം, വിലകൂടിയ വസ്‌ത്രങ്ങൾ, ആഭരണങ്ങൾ എല്ലാം ഉപേക്ഷിച്ചു ലളിതജീവിതം നയിച്ചു ജീവിത വിശുദ്ധിയിലൂടെ ദൈവതിലെതാം എന്നാണ് ഒവര് വിശ്വസിക്കുന്നത് . ദേവാലയത്തിന്റെ മഹത്ത്വം കല്ലും മതവും പഞ്ചലോഹങ്ങളുമല്ലെന്നും അതിന്റെ മഹത്ത്വം എല്ലാവർക്കും അവരവരുടെ വിശ്വാസത്താൽ ആരാധന നടത്താനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യമാണെന്നും , ഇവിടെ ജീവിക്കുന്ന ഓരോ മനുഷ്യനും ദൈവത്തിന്റെ ആലയവും വാഹനവുമാണെന്നും യുയോമയക്കാർ വിശ്വസിക്കുന്നു. അവരവരുടെ സ്വന്തം ഭവനം ദേവാലയമാണെന്നാണു യുയോമയ മതത്തിന്റെ സിദ്ധാന്തം. യുയോമയ മതക്കാർക്കു പള്ളിയോ അമ്പലമോ ഇല്ല. വിവാഹം അവരവരുടെ വീടുകളിൽതന്നെ നടക്കുന്നു. ആരാധനയ്‌ക്ക് അപ്പവും വെള്ളവുമാണ്‌ ഉപയോഗിക്കുന്നത്‌. വീഞ്ഞിന്റെ ലഹരിപോലും പാടില്ല. യേശു വെള്ളത്തെ വീഞ്ഞാക്കി. ദൈവത്തിന്റെ ആത്മാവ്‌ വെള്ളത്തിനു മേലാണ്‌ ആവസിക്കുന്നത്‌. അതിനാൽ വെള്ളത്താൽ ആരാധിക്കുന്നു. മനുഷ്യൻ കഴിക്കുന്ന ആഹാരം അവന്റെ സ്വഭാവത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നതിനാൽ സസ്യാഹാരമാണു നല്ലതെന്നും മനുഷ്യരുടെ ആമാശയം മറ്റു ജീവികളെ ദഹിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഇടമായി മാറരുതെന്നു ഇവർ പഠിപ്പിക്കുന്നു . മനുഷ്യാ നീ മണ്ണാകുന്നു. മണ്ണ്‌ മണ്ണിനോടു ചേരണം എന്ന തത്ത്വത്തിൽ വിശ്വസിച്ചു യുയോമയ മതസ്‌ഥർ അവരുടെ മരിച്ചവരെ സ്വന്തം ഭൂമിയിൽ അടക്കം ചെയ്യുന്നു; ദൈവത്തിനെക്കാൾ ഉപരി മനുഷ്യൻ എന്തിനെ സ്‌നേഹിച്ചാലും അതു വിഗ്രഹാരാധനയാണെന്നാണ്‌ ഈ മതം പറയുന്നത്‌. കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ പേരിടീൽ ചടങിനെ പട്ടാഭിഷേകം എന്നാണു പറയുന്നത് . ആത്മീയജീവിതത്തിനു ലൗകികജീവിതം കീഴ്‌പ്പെട്ടിരിക്കണം എന്ന തത്ത്വമനുസരിചു ആഡംബരവസ്‌ത്രമോ, ആർഭാടമോ ഒന്നുമില്ലാതെയാണ് ഇവരുടെ വിവാഹം .. ദേവാലയ സന്ദര്ഷണവും തീര്തടനവും നടത്തിയത് കൊണ്ട് ദൈവത്തെ കാണാൻ സാധ്യമല്ല എന്നാണ് ഇവരുടെ വിശ്വാസം . മനുഷ്യസ്‌നേഹമില്ലാതെ മനുഷ്യർ കാട്ടിക്കൂട്ടുന്ന ബാഹ്യമായ എല്ലാ ആചാരാനുഷ്‌ഠാനങ്ങളും ദൈവത്തിന്റെ മുന്നില് വൃഥാ ആണെന്നും അവർ വിശ്വസിക്കുന്നു.ക്രിസ്തവർണ്ണ ഗോത്രം എന്നും ക്രിസ്ത ലക്ഷ്മി ഗോത്രം എന്നും രണ്ടായി തിരിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ സഭംഗങ്ങല്ക്ക് ഈരന്ജി -ക്വാന എന്നാ ഭാഷയും സ്വന്തമായി ലിപിയുമുണ്ട് . ഒരു വര്ഷത്തെ ആവിര്മോദം ,എകാത്മം ,കാമ്യദം ,ശുചി ,ചടുലം ,തെജോമയം ,പൈയൂഷം ,യോഗ്യം ,ശൌര്യം ,,മംഗളം മധുരം ,ഋതം എന്നിങ്ങനെ പന്ത്രണ്ടു മാസങ്ങളായും ,ഈ മാസങ്ങളെ ധര്മ്മം ,ശബ്ദം ,യത്നം ഐക്യം ,നിത്യം ,സമം ,പ്രഭ എന്നീ ആഴ്ച ദിവസ ങ്ങളായും തിരിച്ചിരിക്കുന്നു .ഏഴു നിയമങ്ങൽ ,അറുപത്താറു വെളിപാടുകൾ ,നിത്യ സുവിശേഷ വിവരണം ,ഏഴു പകര്ച്ചകൾ ,പ്രകരണ ലെഖനങ്ങൾ ,വിശുദ്ധ വെണ്മഴു ,നിത്യാക്ഷരങ്ങൾ ,(രണ്ടു ഭാഗം) ,ഭാഷാ പുസ്തകം ,യുയോമായ ഗീതം ,ആത്മ ഗീതം , ക്രിസ്തീയആത്മീയ ഗീതം എന്നിങ്ങനെ ആകെ പന്ത്രണ്ടു പുസ്തകങ്ങളാണ് ഇവര്ക്കുള്ളത് .സ്ഥാപകനായ വിദ്വാൻകുട്ടി അച്ചൻ മുതൽ ഇപ്പോഴത്തെ സഭാ മേധാവിയായ യുസ്‌തുസ്‌ എം. സാമുവൽ വരെയുള്ള സഭാ മേധാവികൾ ബോധകർ എന്നാണ്‌ അറിയപ്പെടുന്നത്‌. ക്രൈസ്തവ സഭകളുടെ വിശേഷ ദിനങ്ങളായ ക്രിസ്‌തുമസും ഓശാനയും ദുഃഖവെള്ളിയും ഈസ്‌റ്ററും സാധാരണദിവസം പോലെ കാണുന്ന യുയോമയ സഭയുടെ ഇപ്പോഴത്തെ ആസ്‌ഥാനം കായംകുളമാണ്‌. == അവലംബം == {{reflist}} == സ്രോതസ്സുകൾ == * [http://www.mangalam.com/print-edition/sunday-mangalam/238248 'ബ്രാഹ്‌മണ്യോ യുയോമയം' -യുയോമയ മതം കേരളത്തിൽ സ്‌ഥാപിതമായിട്ട്‌ ഒക്‌ടോബർ രണ്ടിന്‌ 133 വർഷം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, മംഗളം. ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://yuyomayasabha.com യുയോമയ സഭയുടെ ഔദ്യോഗിക വെബ്ബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091110131550/http://www.yuyomayasabha.com/ |date=2009-11-10 }} [[Category:കേരളത്തിലെ ക്രൈസ്തവ സഭകൾ]] ssq8n1s01dlgo3jtqgy7w2vfyyslsht 0 60012 4617103 4573736 2026-05-04T05:57:47Z ~2026-27075-82 217251 /* */ 4617103 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Vijay}} {{Infobox person | name = വിജയ്, തമിഴ് നാട് മുഖ്യമന്ത്രി | image = File:Vijay at the Nadigar Sangam Protest.jpg | caption = വിജയ് - 2018ൽ | birthname = വിജയ് ചന്ദ്രശേഖർ | othername = alex | height = | birth_date = {{birth date and age|1974|6|22|df=y}} | birth_place = [[എഗ്മോര്]], [[Madras|മദ്രാസ്]], [[Tamil Nadu|തമിഴ്നാട്]], [[India|ഇന്ത്യ]] | death_date = | death_place = | alma_mater = [[Loyola College, Chennai|ലൊയോള കോളേജ്, ചെന്നൈ]] | residence = ചെന്നൈ, തമിഴ്നാട്, ഇന്ത്യ | other names = ദളപതി | occupation = [[നടൻ]], [[playback singer|പിന്നണിഗായകൻ]], [[promotional model|മോഡൽ]] | yearsactive = 1992–ഇന്നുവരെ | spouse = {{ubl|Sangeeta}} (1999-ഇന്നുവരെ) | children = 2 | parents = {{ubl|[[S. A. Chandrasekhar|എസ്.എ. ചന്ദ്രശേഖർ]]|ശോഭ ചന്ദ്രശേഖർ}} | religion = | relatives = [[Vikranth|വിക്രാന്ത്]] (കസിൻ) | domesticpartner = }} [[തമിഴ് ചലച്ചിത്രം|തമിഴ്]] ചലച്ചിത്രരംഗത്തെ ഒരു നടനും പിന്നണിഗായകനും രാഷ്ട്രീയക്കാരനുമാണ് '''വിജയ്''' ({{lang-ta|விஜய்}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന '''ജോസഫ് വിജയ് ചന്ദ്രശേഖർ''', (ജനനം: ജൂൺ 22, 1974). ആരാധകർ ഇദ്ദേഹത്തെ "ദളപതി" എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്. 1997, 2005 വർഷങ്ങളിൽ തമിഴ്നാട് സർക്കാരിന്റെ മികച്ച നടനുള്ള പുരസ്‌കാരം നേടിയിട്ടുണ്ട്.{{തെളിവ്}} [[പൂവേ ഉനക്കാക]], [[കാതലുക്കു മരിയാതൈ|കാതലുക്ക് മര്യാദൈ]], [[തുള്ളാത മനവും തുള്ളും]] (1999), [[ഷാജഹാൻ(ചലച്ചിത്രം)|ഷാജഹാൻ]] (2001), [[ഗില്ലി]] (2004), [[പോക്കിരി]] (2007), [[തുപ്പാക്കി]](2012), [[തെരി]] (2016), [[മെർസൽ (ചലച്ചിത്രം)|മെർസൽ]] (2017), [[ബിഗിൽ (ചലച്ചിത്രം)|ബിഗിൽ]] (2019), [[മാസ്റ്റർ]] (2021), [[ബീസ്റ്റ്]] (2022),[[varisu | വരിസു]] (2023), [[ലിയോ (2023 ഇന്ത്യൻ സിനിമ)|ലിയോ]] (2023) എന്നിവയാണ് പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ. == ആദ്യ ജീവിതം == === ജനനം === വിജയ് 1974 ജൂൺ 22-ന് മദ്രാസിൽ (ഇന്നത്തെ ചെന്നൈ) ജനിച്ചു. === കുടുംബം === * '''പിതാവ്:''' എസ്. എ. ചന്ദ്രശേഖർ (എസ്.എ.സി.) – പ്രശസ്ത തമിഴ് ചലച്ചിത്ര സംവിധായകനും നിർമ്മാതാവുമാണ്. * '''മാതാവ്:''' ശോഭാ ചന്ദ്രശേഖർ – പിന്നണി ഗായികയും സംഗീതജ്ഞയുമാണ്. * '''സഹോദരി:''' വിദ്യ – വിജയ്ക്ക് രണ്ട് വയസ്സുള്ളപ്പോൾ മരണമടഞ്ഞ സഹോദരിയാണ് വിദ്യ. ഈ നഷ്ടം വിജയിയുടെ ജീവിതത്തിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തിയിട്ടുണ്ട്, അത് പലപ്പോഴും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ചില സിനിമകളിലെ വൈകാരിക രംഗങ്ങളിൽ പ്രതിഫലിക്കാറുമുണ്ട്. === വിദ്യാഭ്യാസം === ചെന്നൈയിലെ ഫാത്തിമ സ്‌കൂളിലും, പിന്നീട് വിരുഗംബാക്കത്തെ ബാലലോക സ്കൂളിലുമായിരുന്നു വിജയുടെ സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം. ചെന്നൈയിലെ ലൊയോള കോളേജിൽ നിന്ന് വിഷ്വൽ കമ്മ്യൂണിക്കേഷനിൽ ബിരുദം പഠനത്തിന് ചേർന്നെങ്കിലും, അഭിനയത്തിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാനായി വിദ്യാഭ്യാസം ഇടയ്ക്ക് വെച്ച് ഉപേക്ഷിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://votermood.com/biography/joseph-vijay-chandrasekhar|title=Vijay Biography: Early Life, Education, and Political Career|access-date=2025-10-21|language=en}}</ref> == വ്യക്തിഗത ജീവിതം == === വിവാഹം === 1999 ഓഗസ്റ്റ് 25-ന് വിജയ് ശ്രീലങ്കൻ തമിഴ് വംശജയായ '''സംഗീത സോർണലിംഗത്തെ''' വിവാഹം ചെയ്തു. സംഗീത വിജയിയുടെ കടുത്ത ആരാധികയായിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodshaadis.com/articles/thalapathy-vijay-love-story-wife-sangeetha-sornalingam-wedding-kids-film-beast-25754|title=Vijay's Love Story: When Thalapathy Fell For His Fan, Sangeetha And Married Her In A Dream Wedding|access-date=2025-10-21|date=2021-06-22|language=en}}</ref> === മക്കൾ === * '''മകൻ:''' ജേസൺ സഞ്ജയ് (Jason Sanjay) – 2000-ൽ ജനിച്ചു. വിദേശത്ത് സിനിമാ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ അദ്ദേഹം നിലവിൽ സംവിധാന രംഗത്തേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ ഒരുങ്ങുകയാണ്. * '''മകൾ:''' ദിവ്യ സാഷ (Divya Saasha) – 2005-ൽ ജനിച്ചു. 'തെരി' (2016) എന്ന ചിത്രത്തിൽ ചെറിയ വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. == പ്രത്യേകതകൾ== 2017ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഭൈരവയിലെ തലക്കെട്ട് ഗാനം പിന്നീട് ഹിന്ദിയിലേക്കും ഈണം ആക്കാൻ തീരുമാനം ഉണ്ടായി.{{തെളിവ്}} 2017 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മെർസൽ സിനിമയുടെ ടീസർ ലോകത്തിൽ ആദ്യമായി 1മില്യൺ യൂട്യൂബ് ലൈക് കിട്ടിയ വീഡിയോ ആയി മാറി. <ref>{{Cite web|url=https://www.boxofficemojo.com/title/tt6485666/|title=Mersal|access-date=2025-10-21}}</ref> == സിനിമാ ജീവിതം (1984 - 2024) == {{പ്രധാനലേഖനം|വിജയ് അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ}} === ബാലതാരം (1984–1988) === വിജയ് തൻ്റെ അഭിനയ ജീവിതം ആരംഭിക്കുന്നത് ബാലതാരമായിട്ടാണ്. പിതാവ് എസ്.എ. ചന്ദ്രശേഖർ സംവിധാനം ചെയ്ത 'വെട്രി' (1984) എന്ന സിനിമയിലൂടെയാണ് അരങ്ങേറ്റം. അതിനുശേഷം ഏതാനും ചിത്രങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ബാലവേഷങ്ങൾ ചെയ്തു. === നായകനിലേക്കുള്ള വളർച്ച (1992–2002) === * '''നായകനായി അരങ്ങേറ്റം:''' 1992-ൽ, പതിനെട്ടാം വയസ്സിൽ, പിതാവ് സംവിധാനം ചെയ്ത '''<nowiki/>'നാളൈയ തീർപ്പു'''' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് വിജയ് ആദ്യമായി നായകനായെത്തുന്നത്. ആദ്യകാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ മിക്ക ചിത്രങ്ങളും കുറഞ്ഞ ബഡ്ജറ്റിൽ നിർമ്മിച്ചതും കാര്യമായ വിജയം നേടാത്തതുമായിരുന്നു. * '''ആദ്യത്തെ വഴിത്തിരിവ്:''' 1996-ൽ '''വിക്രമൻ''' സംവിധാനം ചെയ്ത '''<nowiki/>'പൂവേ ഉനക്കാകെ'''' എന്ന ചിത്രമാണ് വിജയ്ക്ക് ഒരു നടൻ എന്ന നിലയിൽ ബ്രേക്ക് നൽകിയത്. ഈ സിനിമ അദ്ദേഹത്തെ കുടുംബപ്രേക്ഷകർക്കിടയിൽ പ്രിയങ്കരനാക്കി. <ref>{{Cite web|url=https://www.filmibeat.com/tamil/movies/poove-unakkaga.html|title=Poove Unakkaga 1996 {{!}} Poove Unakkaga Tamil Movie: Release Date, Cast, Story, Ott, Review, Trailer, Photos, Videos, Box Office Collection – Filmibeat|access-date=2025-10-21|language=en}}</ref> * '''സ്ഥിരതയാർന്ന വിജയം:''' 1997-ലെ 'ലവ് ടുഡേ', 1998-ലെ 'തുളളാത മനവും തുളളും', 2000-ലെ 'ഖുഷി' തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങൾ വിജയിയെ മുൻനിര നായകന്മാരുടെ നിരയിലേക്ക് ഉയർത്തി. മലയാള സംവിധായകൻ സിദ്ദിഖിൻ്റെ 'ഫ്രണ്ട്സ്' (2001) എന്ന തമിഴ് റീമേക്കിലെ പ്രകടനവും ശ്രദ്ധേയമായി. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹം 'ഇളയദളപതി' എന്നറിയപ്പെട്ടു. === ആക്ഷൻ താരത്തിലേക്കുള്ള പരിവർത്തനം (2003–2011) === 2003-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ '''<nowiki/>'തിരുമലൈ'''' എന്ന ചിത്രമാണ് വിജയിൻ്റെ കരിയറിലെ പ്രധാന വഴിത്തിരിവുകളിലൊന്ന്. ഈ ചിത്രം അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ശൈലി റൊമാൻ്റിക് ഹീറോയിൽ നിന്ന് ആക്ഷൻ ഹീറോയിലേക്ക് മാറ്റി. * '''പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ:''' 'ഗില്ലി' (2004), 'തിരുപ്പാച്ചി' (2005), 'പോകിരി' (2007) എന്നിവയെല്ലാം വാണിജ്യപരമായി വലിയ വിജയങ്ങൾ നേടി. ഇതോടെ വിജയ് തമിഴ് സിനിമയിലെ 'ബോക്സ് ഓഫീസ് കിംഗ്' ആയി വളർന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/standpoint/story/ghilli-re-release-thalapathy-vijay-trisha-dharani-2530194-2024-04-22|title=Revisiting 'Ghilli': Why Thalapathy Vijay reigns supreme|access-date=2025-10-21|last=K|first=Janani|date=2024-04-22|language=en}}</ref> === സൂപ്പർസ്റ്റാർ പദവി (2012–2024) === 2010-ന് ശേഷം വിജയ്, പ്രമുഖ സംവിധായകരുമായി ചേർന്ന് വലിയ പ്രൊജക്റ്റുകൾ ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. * '''മുരുകദോസ് ചിത്രങ്ങൾ:''' '''<nowiki/>'തുപ്പാക്കി'''' (2012) വിജയിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും വലിയ വഴിത്തിരിവുകളിലൊന്നായിരുന്നു. ഈ ചിത്രവും തുടർന്ന് വന്ന 'കത്തി' (2014), 'സർക്കാർ' (2018) എന്നിവയും വലിയ വാണിജ്യ വിജയങ്ങൾ നേടുകയും, രാഷ്ട്രീയപരമായ ഉള്ളടക്കം കാരണം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. <ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Aug/19/ar-murugadoss-says-only-vijay-can-do-thuppakki-2|title=AR Murugadoss says only Vijay can do Thuppakki 2|access-date=2025-10-21|last=Desk|first=Cinema Express|date=2025-08-19|language=en}}</ref> * '''ആറ്റ്‌ലി ചിത്രങ്ങൾ:''' <ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/list/ls527848457/|title=Atlee Filmography|access-date=2025-10-21|language=en-US}}</ref> 'തെരി' (2016), 'മെർസൽ' (2017), 'ബിഗിൽ' (2019) എന്നിവ അദ്ദേഹത്തെ തമിഴകത്തെ ഏറ്റവും വിലപിടിപ്പുള്ള താരമാക്കി മാറ്റി. 'മെർസൽ' $250 കോടിക്ക് മുകളിൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ആദ്യ വിജയ് ചിത്രമാണ്. * '''ഏറ്റവും പുതിയ ചിത്രങ്ങൾ:''' 'മാസ്റ്റർ' (2021), 'ബീസ്റ്റ്' (2022), 'വാരിശ്' (2023), '''<nowiki/>'ലിയോ'''' (2023) എന്നിവയെല്ലാം വൻ ഹിറ്റുകളായിരുന്നു. 'ലിയോ' അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ ₹500 കോടി കടന്ന ചിത്രങ്ങളിലൊന്നാണ്. '''ദളപതി (Commander):''' ഈ കാലഘട്ടത്തിലാണ് അദ്ദേഹത്തെ ആരാധകർ "ദളപതി" എന്ന് വിളിക്കാൻ തുടങ്ങിയത്. തമിഴ് സിനിമയിലെ യുവതലമുറയിലെ സൂപ്പർതാരങ്ങളിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനത്തേക്ക് അദ്ദേഹം ഉയർത്തപ്പെട്ടു. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/why-is-vijay-called-thalapathy-1758671-2021-01-13|title=Why is Vijay called Thalapathy?|access-date=2025-10-21|last=K|first=Janani|date=2021-01-13|language=en}}</ref> 2014ൽ വിജയ്, [[ജില്ല (ചലച്ചിത്രം)|ജില്ല]] എന്ന സിനിമയിൽ [[മോഹൻലാൽ|മോഹൻലാലി]]ന്റെ കൂടെ അഭിനയിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.filmibeat.com/tamil/movies/jilla.html|title=Jilla 2014 {{!}} Jilla Tamil Movie: Release Date, Cast, Story, Ott, Review, Trailer, Photos, Videos, Box Office Collection – Filmibeat|access-date=2025-10-21|language=en}}</ref> == പിന്നണിഗായകൻ == തമിഴ് ചിത്രങ്ങളിൽ പിന്നണിഗായകനായും വിജയ് പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. രസികൻ എന്ന ചിത്രത്തിൽ ചിത്രയ്ക്കൊപ്പം ബംബായ് സിറ്റി സിക്ക റൊട്ടി എന്ന ഗാനം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു ''സച്ചിൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ വിജയ് പാ‍ടിയ ഗാനങ്ങൾ വിജയമായിരുന്നു. 2012ൽ തുപ്പാക്കി, എന്ന ചിത്രത്തിലും, 2013ൽ തലൈവ എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. 2014ൽ ജില്ലയിലെ കണ്ടാങ്കി <ref>{{Cite web|url=https://www.kollyinsider.com/2013/11/vijay-sings-kandangi-kandangi-with.html|title=Vijay sings 'Kandangi Kandangi' with Shreya Ghoshal in Jilla|access-date=2025-10-21|last=Vijay|first=D. Imman Jilla Kajal Agarwal Shreya Ghoshal|date=2013-11-06}}</ref>എന്നാരംഭിക്കുന്ന ഗാനം വിജയ് പാടി. == രാഷ്ട്രീയം: തമിഴക വെട്രി കഴകം (TVK) == വർഷങ്ങളോളം സാമൂഹ്യ സേവനങ്ങളിലൂടെയും സിനിമകളിലെ രാഷ്ട്രീയ പരാമർശങ്ങളിലൂടെയും സൂചനകൾ നൽകിയിരുന്ന വിജയ്, 2024-ൽ തൻ്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/states/tamil-nadu/2024/Oct/27/inside-vijays-big-bang-political-entry|title=Inside Vijay's big-bang political entry|access-date=2025-10-21|last=desk|first=TNIE online|date=2024-10-27|language=en}}</ref> === 3.1. രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്കുള്ള പശ്ചാത്തലം === * '''വിജയ് മക്കൾ ഇയക്കം:''' 2009-ൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ഈ ആരാധക കൂട്ടായ്മ, അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ രാഷ്ട്രീയപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ അടിത്തറയായി വർത്തിച്ചു. ആരാധക കൂട്ടായ്മയിലൂടെ സൗജന്യ ഭക്ഷണം, വിദ്യാഭ്യാസ സഹായം, നിയമസഹായം തുടങ്ങിയ ക്ഷേമപ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തി. 2021-ലെ തദ്ദേശ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ, വിജയ് മക്കൾ ഇയക്കത്തിലെ അംഗങ്ങൾ സ്വതന്ത്രരായി മത്സരിച്ച് നിരവധി സീറ്റുകളിൽ വിജയിച്ചു. * '''രാഷ്ട്രീയ ഉള്ളടക്കമുള്ള സിനിമകൾ:''' 'തുപ്പാക്കി', 'കത്തി', 'മെർസൽ', 'സർക്കാർ' തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങൾ അഴിമതി, കർഷക പ്രശ്നങ്ങൾ, ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം തുടങ്ങിയ പൊതുവിഷയങ്ങൾ ചർച്ച ചെയ്യുകയും സർക്കാരുകളുടെ വിമർശനത്തിന് വഴിയൊരുക്കുകയും ചെയ്തു. === 3.2. പാർട്ടി പ്രഖ്യാപനം === * '''പാർട്ടിയുടെ പേര്:''' '''തമിഴക വെട്രി കഴകം (Tamilaga Vettri Kazhagam - TVK)'''. * '''പ്രഖ്യാപനം:''' 2024 ഫെബ്രുവരി 2-ന് പാർട്ടിയുടെ രൂപീകരണം പ്രഖ്യാപിച്ചു. * '''ലക്ഷ്യം:''' 2026-ലെ തമിഴ്‌നാട് നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കുകയും വിജയിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് പ്രധാന ലക്ഷ്യം. 2024-ലെ ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കില്ലെന്നും, ഒരു പാർട്ടിക്കും പിന്തുണ നൽകില്ലെന്നും വ്യക്തമാക്കി. === 3.3. TVK-യുടെ പ്രത്യയശാസ്ത്രം (Ideology) === * '''മുദ്രാവാക്യം:''' "പിറപ്പൊക്കും എല്ലാ ഉയിർക്കും" (ജനനം കൊണ്ട് എല്ലാവരും തുല്യരാണ്). * '''പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങൾ:''' നിസ്വാർത്ഥവും, സുതാര്യവും, ജാതി-മത വിവേചനമില്ലാത്തതും, അഴിമതിരഹിതവുമായ ഒരു ഭരണം കാഴ്ചവയ്ക്കുക. <ref>{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/tamilnadu/lights-camera-ideology-vijay-names-his-historical-dream-team/|title=Lights, camera, ideology? Vijay names his historical 'Dream team'|access-date=2025-10-21|last=Shivani|first=k Nitika|date=2024-10-28|language=en}}</ref> * '''നിലപാടുകൾ:''' ദ്രാവിഡ രാഷ്ട്രീയത്തിൻ്റെ മൂല്യങ്ങളായ സാമൂഹ്യനീതി, യുക്തിവാദം എന്നിവയ്ക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. നീറ്റ് (NEET) പരീക്ഷ നിരോധിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം പരസ്യമായി ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/tamil-nadu/story/actor-vijay-tamil-nadu-ban-neet-examination-mk-stalin-medical-entrance-2561578-2024-07-03|title=Actor Vijay calls for ban on NEET exam, claims bias against rural students|access-date=2025-10-21|last=Nair|first=Shilpa|date=2024-07-03|language=en}}</ref> * '''വിരമിക്കൽ:''' രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പൂർണ്ണമായി ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നതിനായി, നിലവിലുള്ള സിനിമകൾ (പ്രധാനമായും 'ദ ഗ്രേറ്റസ്റ്റ് ഓഫ് ഓൾ ടൈം' - GOAT, 'ദളപതി 69') പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം സിനിമയിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം പ്രഖ്യാപിച്ചു. == ജനപ്രിയതയും സ്വാധീനവും == വിജയിയുടെ ജനപ്രീതി കേവലം തമിഴ്‌നാട്ടിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. കേരളം, കർണാടക, ശ്രീലങ്ക, മലേഷ്യ, യൂറോപ്പ്, പശ്ചിമേഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിലെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിന് വലിയ ആരാധകവൃന്ദമുണ്ട്. * '''ദളപതി:''' അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ശക്തമായ ഓൺ-സ്‌ക്രീൻ കഥാപാത്രങ്ങൾ, നൃത്തത്തിലെ അസാമാന്യമായ വൈഭവം, വൈകാരിക രംഗങ്ങളിലെ പ്രകടനങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം അദ്ദേഹത്തെ കുടുംബ പ്രേക്ഷകർക്കും യുവതലമുറയ്ക്കും ഒരുപോലെ പ്രിയങ്കരനാക്കുന്നു. * '''വാണിജ്യ വിജയം:''' സ്ഥിരമായി ₹100, ₹200, ₹300 കോടി ക്ലബ്ബുകളിൽ ഇടം നേടുന്ന ചിത്രങ്ങളിലൂടെ, തെന്നിന്ത്യൻ സിനിമയിലെ ഏറ്റവും വലിയ വാണിജ്യ മൂല്യമുള്ള താരമായി വിജയ് നിലകൊള്ളുന്നു. * '''രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം:''' അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ചലച്ചിത്രങ്ങളിലെ രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്താവനകളും ഡയലോഗുകളും പലപ്പോഴും സമൂഹത്തിൽ ചർച്ചാവിഷയമാവുകയും, യുവാക്കൾക്കിടയിൽ രാഷ്ട്രീയ അവബോധം വളർത്തുന്നതിൽ പങ്ക് വഹിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.<ref>[https://www.ndtv.com/india-news/vijay-tamil-nadu-mk-stalin-star-power-mass-appeal-a-look-at-actor-vijays-political-impact-9138582 Vijay, Tamil Nadu, MK Stalin: Star Power, Mass Appeal: A Look At Actor Vijay's Political Impact]</ref> == അവലംബം == {{reflist}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{commons category|Vijay}} * {{IMDb name|name= Vijay|id=0897201}} * [http://www.vijaynet.com വിജയ് ഫാൻസിന്റെ വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090105171408/http://vijaynet.com/ |date=2009-01-05 }} * {{Rotten-tomatoes-person|id=Vijay|name=Vijay}} {{TamilNaduStateAwardForBestActor}} [[വർഗ്ഗം:1974-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജൂൺ 22-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ചലച്ചിത്രനടന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:തമിഴ് ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]] bvej4grv7nod13wfoydx1c3fuhbg5wy 4617139 4617103 2026-05-04T08:08:35Z ~2026-26866-40 217259 4617139 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Vijay}} {{Infobox person | name = വിജയ്, തമിഴ് നാട് മുഖ്യമന്ത്രി | image = File:Vijay at the Nadigar Sangam Protest.jpg | caption = വിജയ് - 2018ൽ | birthname = വിജയ് ചന്ദ്രശേഖർ | othername = alex | height = | birth_date = {{birth date and age|1974|6|22|df=y}} | birth_place = [[എഗ്മോര്]], [[Madras|മദ്രാസ്]], [[Tamil Nadu|തമിഴ്നാട്]], [[India|ഇന്ത്യ]] | death_date = | death_place = | alma_mater = [[Loyola College, Chennai|ലൊയോള കോളേജ്, ചെന്നൈ]] | residence = ചെന്നൈ, തമിഴ്നാട്, ഇന്ത്യ | other names = ദളപതി | occupation = [[നടൻ]], [[playback singer|പിന്നണിഗായകൻ]], [[promotional model|മോഡൽ]], [[ തമിഴ്നാട് മുഖ്യമന്ത്രി]] | yearsactive = 1992–ഇന്നുവരെ | spouse = {{ubl|Sangeeta}} (1999-ഇന്നുവരെ) | children = 2 | parents = {{ubl|[[S. A. Chandrasekhar|എസ്.എ. ചന്ദ്രശേഖർ]]|ശോഭ ചന്ദ്രശേഖർ}} | religion = | relatives = [[Vikranth|വിക്രാന്ത്]] (കസിൻ) | domesticpartner = }} [[തമിഴ് ചലച്ചിത്രം|തമിഴ്]] ചലച്ചിത്രരംഗത്തെ ഒരു നടനും പിന്നണിഗായകനും രാഷ്ട്രീയക്കാരനുമാണ് '''വിജയ്''' ({{lang-ta|விஜய்}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന '''ജോസഫ് വിജയ് ചന്ദ്രശേഖർ''', (ജനനം: ജൂൺ 22, 1974). ആരാധകർ ഇദ്ദേഹത്തെ "ദളപതി" എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്. 1997, 2005 വർഷങ്ങളിൽ തമിഴ്നാട് സർക്കാരിന്റെ മികച്ച നടനുള്ള പുരസ്‌കാരം നേടിയിട്ടുണ്ട്.{{തെളിവ്}} [[പൂവേ ഉനക്കാക]], [[കാതലുക്കു മരിയാതൈ|കാതലുക്ക് മര്യാദൈ]], [[തുള്ളാത മനവും തുള്ളും]] (1999), [[ഷാജഹാൻ(ചലച്ചിത്രം)|ഷാജഹാൻ]] (2001), [[ഗില്ലി]] (2004), [[പോക്കിരി]] (2007), [[തുപ്പാക്കി]](2012), [[തെരി]] (2016), [[മെർസൽ (ചലച്ചിത്രം)|മെർസൽ]] (2017), [[ബിഗിൽ (ചലച്ചിത്രം)|ബിഗിൽ]] (2019), [[മാസ്റ്റർ]] (2021), [[ബീസ്റ്റ്]] (2022),[[varisu | വരിസു]] (2023), [[ലിയോ (2023 ഇന്ത്യൻ സിനിമ)|ലിയോ]] (2023) എന്നിവയാണ് പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ. == ആദ്യ ജീവിതം == === ജനനം === വിജയ് 1974 ജൂൺ 22-ന് മദ്രാസിൽ (ഇന്നത്തെ ചെന്നൈ) ജനിച്ചു. === കുടുംബം === * '''പിതാവ്:''' എസ്. എ. ചന്ദ്രശേഖർ (എസ്.എ.സി.) – പ്രശസ്ത തമിഴ് ചലച്ചിത്ര സംവിധായകനും നിർമ്മാതാവുമാണ്. * '''മാതാവ്:''' ശോഭാ ചന്ദ്രശേഖർ – പിന്നണി ഗായികയും സംഗീതജ്ഞയുമാണ്. * '''സഹോദരി:''' വിദ്യ – വിജയ്ക്ക് രണ്ട് വയസ്സുള്ളപ്പോൾ മരണമടഞ്ഞ സഹോദരിയാണ് വിദ്യ. ഈ നഷ്ടം വിജയിയുടെ ജീവിതത്തിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തിയിട്ടുണ്ട്, അത് പലപ്പോഴും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ചില സിനിമകളിലെ വൈകാരിക രംഗങ്ങളിൽ പ്രതിഫലിക്കാറുമുണ്ട്. === വിദ്യാഭ്യാസം === ചെന്നൈയിലെ ഫാത്തിമ സ്‌കൂളിലും, പിന്നീട് വിരുഗംബാക്കത്തെ ബാലലോക സ്കൂളിലുമായിരുന്നു വിജയുടെ സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം. ചെന്നൈയിലെ ലൊയോള കോളേജിൽ നിന്ന് വിഷ്വൽ കമ്മ്യൂണിക്കേഷനിൽ ബിരുദം പഠനത്തിന് ചേർന്നെങ്കിലും, അഭിനയത്തിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാനായി വിദ്യാഭ്യാസം ഇടയ്ക്ക് വെച്ച് ഉപേക്ഷിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://votermood.com/biography/joseph-vijay-chandrasekhar|title=Vijay Biography: Early Life, Education, and Political Career|access-date=2025-10-21|language=en}}</ref> == വ്യക്തിഗത ജീവിതം == === വിവാഹം === 1999 ഓഗസ്റ്റ് 25-ന് വിജയ് ശ്രീലങ്കൻ തമിഴ് വംശജയായ '''സംഗീത സോർണലിംഗത്തെ''' വിവാഹം ചെയ്തു. സംഗീത വിജയിയുടെ കടുത്ത ആരാധികയായിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodshaadis.com/articles/thalapathy-vijay-love-story-wife-sangeetha-sornalingam-wedding-kids-film-beast-25754|title=Vijay's Love Story: When Thalapathy Fell For His Fan, Sangeetha And Married Her In A Dream Wedding|access-date=2025-10-21|date=2021-06-22|language=en}}</ref> === മക്കൾ === * '''മകൻ:''' ജേസൺ സഞ്ജയ് (Jason Sanjay) – 2000-ൽ ജനിച്ചു. വിദേശത്ത് സിനിമാ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ അദ്ദേഹം നിലവിൽ സംവിധാന രംഗത്തേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ ഒരുങ്ങുകയാണ്. * '''മകൾ:''' ദിവ്യ സാഷ (Divya Saasha) – 2005-ൽ ജനിച്ചു. 'തെരി' (2016) എന്ന ചിത്രത്തിൽ ചെറിയ വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. == പ്രത്യേകതകൾ== 2017ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഭൈരവയിലെ തലക്കെട്ട് ഗാനം പിന്നീട് ഹിന്ദിയിലേക്കും ഈണം ആക്കാൻ തീരുമാനം ഉണ്ടായി.{{തെളിവ്}} 2017 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മെർസൽ സിനിമയുടെ ടീസർ ലോകത്തിൽ ആദ്യമായി 1മില്യൺ യൂട്യൂബ് ലൈക് കിട്ടിയ വീഡിയോ ആയി മാറി. <ref>{{Cite web|url=https://www.boxofficemojo.com/title/tt6485666/|title=Mersal|access-date=2025-10-21}}</ref> == സിനിമാ ജീവിതം (1984 - 2024) == {{പ്രധാനലേഖനം|വിജയ് അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ}} === ബാലതാരം (1984–1988) === വിജയ് തൻ്റെ അഭിനയ ജീവിതം ആരംഭിക്കുന്നത് ബാലതാരമായിട്ടാണ്. പിതാവ് എസ്.എ. ചന്ദ്രശേഖർ സംവിധാനം ചെയ്ത 'വെട്രി' (1984) എന്ന സിനിമയിലൂടെയാണ് അരങ്ങേറ്റം. അതിനുശേഷം ഏതാനും ചിത്രങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ബാലവേഷങ്ങൾ ചെയ്തു. === നായകനിലേക്കുള്ള വളർച്ച (1992–2002) === * '''നായകനായി അരങ്ങേറ്റം:''' 1992-ൽ, പതിനെട്ടാം വയസ്സിൽ, പിതാവ് സംവിധാനം ചെയ്ത '''<nowiki/>'നാളൈയ തീർപ്പു'''' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് വിജയ് ആദ്യമായി നായകനായെത്തുന്നത്. ആദ്യകാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ മിക്ക ചിത്രങ്ങളും കുറഞ്ഞ ബഡ്ജറ്റിൽ നിർമ്മിച്ചതും കാര്യമായ വിജയം നേടാത്തതുമായിരുന്നു. * '''ആദ്യത്തെ വഴിത്തിരിവ്:''' 1996-ൽ '''വിക്രമൻ''' സംവിധാനം ചെയ്ത '''<nowiki/>'പൂവേ ഉനക്കാകെ'''' എന്ന ചിത്രമാണ് വിജയ്ക്ക് ഒരു നടൻ എന്ന നിലയിൽ ബ്രേക്ക് നൽകിയത്. ഈ സിനിമ അദ്ദേഹത്തെ കുടുംബപ്രേക്ഷകർക്കിടയിൽ പ്രിയങ്കരനാക്കി. <ref>{{Cite web|url=https://www.filmibeat.com/tamil/movies/poove-unakkaga.html|title=Poove Unakkaga 1996 {{!}} Poove Unakkaga Tamil Movie: Release Date, Cast, Story, Ott, Review, Trailer, Photos, Videos, Box Office Collection – Filmibeat|access-date=2025-10-21|language=en}}</ref> * '''സ്ഥിരതയാർന്ന വിജയം:''' 1997-ലെ 'ലവ് ടുഡേ', 1998-ലെ 'തുളളാത മനവും തുളളും', 2000-ലെ 'ഖുഷി' തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങൾ വിജയിയെ മുൻനിര നായകന്മാരുടെ നിരയിലേക്ക് ഉയർത്തി. മലയാള സംവിധായകൻ സിദ്ദിഖിൻ്റെ 'ഫ്രണ്ട്സ്' (2001) എന്ന തമിഴ് റീമേക്കിലെ പ്രകടനവും ശ്രദ്ധേയമായി. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹം 'ഇളയദളപതി' എന്നറിയപ്പെട്ടു. === ആക്ഷൻ താരത്തിലേക്കുള്ള പരിവർത്തനം (2003–2011) === 2003-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ '''<nowiki/>'തിരുമലൈ'''' എന്ന ചിത്രമാണ് വിജയിൻ്റെ കരിയറിലെ പ്രധാന വഴിത്തിരിവുകളിലൊന്ന്. ഈ ചിത്രം അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ശൈലി റൊമാൻ്റിക് ഹീറോയിൽ നിന്ന് ആക്ഷൻ ഹീറോയിലേക്ക് മാറ്റി. * '''പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ:''' 'ഗില്ലി' (2004), 'തിരുപ്പാച്ചി' (2005), 'പോകിരി' (2007) എന്നിവയെല്ലാം വാണിജ്യപരമായി വലിയ വിജയങ്ങൾ നേടി. ഇതോടെ വിജയ് തമിഴ് സിനിമയിലെ 'ബോക്സ് ഓഫീസ് കിംഗ്' ആയി വളർന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/standpoint/story/ghilli-re-release-thalapathy-vijay-trisha-dharani-2530194-2024-04-22|title=Revisiting 'Ghilli': Why Thalapathy Vijay reigns supreme|access-date=2025-10-21|last=K|first=Janani|date=2024-04-22|language=en}}</ref> === സൂപ്പർസ്റ്റാർ പദവി (2012–2024) === 2010-ന് ശേഷം വിജയ്, പ്രമുഖ സംവിധായകരുമായി ചേർന്ന് വലിയ പ്രൊജക്റ്റുകൾ ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. * '''മുരുകദോസ് ചിത്രങ്ങൾ:''' '''<nowiki/>'തുപ്പാക്കി'''' (2012) വിജയിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും വലിയ വഴിത്തിരിവുകളിലൊന്നായിരുന്നു. ഈ ചിത്രവും തുടർന്ന് വന്ന 'കത്തി' (2014), 'സർക്കാർ' (2018) എന്നിവയും വലിയ വാണിജ്യ വിജയങ്ങൾ നേടുകയും, രാഷ്ട്രീയപരമായ ഉള്ളടക്കം കാരണം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. <ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Aug/19/ar-murugadoss-says-only-vijay-can-do-thuppakki-2|title=AR Murugadoss says only Vijay can do Thuppakki 2|access-date=2025-10-21|last=Desk|first=Cinema Express|date=2025-08-19|language=en}}</ref> * '''ആറ്റ്‌ലി ചിത്രങ്ങൾ:''' <ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/list/ls527848457/|title=Atlee Filmography|access-date=2025-10-21|language=en-US}}</ref> 'തെരി' (2016), 'മെർസൽ' (2017), 'ബിഗിൽ' (2019) എന്നിവ അദ്ദേഹത്തെ തമിഴകത്തെ ഏറ്റവും വിലപിടിപ്പുള്ള താരമാക്കി മാറ്റി. 'മെർസൽ' $250 കോടിക്ക് മുകളിൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ആദ്യ വിജയ് ചിത്രമാണ്. * '''ഏറ്റവും പുതിയ ചിത്രങ്ങൾ:''' 'മാസ്റ്റർ' (2021), 'ബീസ്റ്റ്' (2022), 'വാരിശ്' (2023), '''<nowiki/>'ലിയോ'''' (2023) എന്നിവയെല്ലാം വൻ ഹിറ്റുകളായിരുന്നു. 'ലിയോ' അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ ₹500 കോടി കടന്ന ചിത്രങ്ങളിലൊന്നാണ്. '''ദളപതി (Commander):''' ഈ കാലഘട്ടത്തിലാണ് അദ്ദേഹത്തെ ആരാധകർ "ദളപതി" എന്ന് വിളിക്കാൻ തുടങ്ങിയത്. തമിഴ് സിനിമയിലെ യുവതലമുറയിലെ സൂപ്പർതാരങ്ങളിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനത്തേക്ക് അദ്ദേഹം ഉയർത്തപ്പെട്ടു. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/why-is-vijay-called-thalapathy-1758671-2021-01-13|title=Why is Vijay called Thalapathy?|access-date=2025-10-21|last=K|first=Janani|date=2021-01-13|language=en}}</ref> 2014ൽ വിജയ്, [[ജില്ല (ചലച്ചിത്രം)|ജില്ല]] എന്ന സിനിമയിൽ [[മോഹൻലാൽ|മോഹൻലാലി]]ന്റെ കൂടെ അഭിനയിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.filmibeat.com/tamil/movies/jilla.html|title=Jilla 2014 {{!}} Jilla Tamil Movie: Release Date, Cast, Story, Ott, Review, Trailer, Photos, Videos, Box Office Collection – Filmibeat|access-date=2025-10-21|language=en}}</ref> == പിന്നണിഗായകൻ == തമിഴ് ചിത്രങ്ങളിൽ പിന്നണിഗായകനായും വിജയ് പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. രസികൻ എന്ന ചിത്രത്തിൽ ചിത്രയ്ക്കൊപ്പം ബംബായ് സിറ്റി സിക്ക റൊട്ടി എന്ന ഗാനം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു ''സച്ചിൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ വിജയ് പാ‍ടിയ ഗാനങ്ങൾ വിജയമായിരുന്നു. 2012ൽ തുപ്പാക്കി, എന്ന ചിത്രത്തിലും, 2013ൽ തലൈവ എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. 2014ൽ ജില്ലയിലെ കണ്ടാങ്കി <ref>{{Cite web|url=https://www.kollyinsider.com/2013/11/vijay-sings-kandangi-kandangi-with.html|title=Vijay sings 'Kandangi Kandangi' with Shreya Ghoshal in Jilla|access-date=2025-10-21|last=Vijay|first=D. Imman Jilla Kajal Agarwal Shreya Ghoshal|date=2013-11-06}}</ref>എന്നാരംഭിക്കുന്ന ഗാനം വിജയ് പാടി. == രാഷ്ട്രീയം: തമിഴക വെട്രി കഴകം (TVK) == വർഷങ്ങളോളം സാമൂഹ്യ സേവനങ്ങളിലൂടെയും സിനിമകളിലെ രാഷ്ട്രീയ പരാമർശങ്ങളിലൂടെയും സൂചനകൾ നൽകിയിരുന്ന വിജയ്, 2024-ൽ തൻ്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/states/tamil-nadu/2024/Oct/27/inside-vijays-big-bang-political-entry|title=Inside Vijay's big-bang political entry|access-date=2025-10-21|last=desk|first=TNIE online|date=2024-10-27|language=en}}</ref> === 3.1. രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്കുള്ള പശ്ചാത്തലം === * '''വിജയ് മക്കൾ ഇയക്കം:''' 2009-ൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ഈ ആരാധക കൂട്ടായ്മ, അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ രാഷ്ട്രീയപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ അടിത്തറയായി വർത്തിച്ചു. ആരാധക കൂട്ടായ്മയിലൂടെ സൗജന്യ ഭക്ഷണം, വിദ്യാഭ്യാസ സഹായം, നിയമസഹായം തുടങ്ങിയ ക്ഷേമപ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തി. 2021-ലെ തദ്ദേശ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ, വിജയ് മക്കൾ ഇയക്കത്തിലെ അംഗങ്ങൾ സ്വതന്ത്രരായി മത്സരിച്ച് നിരവധി സീറ്റുകളിൽ വിജയിച്ചു. * '''രാഷ്ട്രീയ ഉള്ളടക്കമുള്ള സിനിമകൾ:''' 'തുപ്പാക്കി', 'കത്തി', 'മെർസൽ', 'സർക്കാർ' തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങൾ അഴിമതി, കർഷക പ്രശ്നങ്ങൾ, ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം തുടങ്ങിയ പൊതുവിഷയങ്ങൾ ചർച്ച ചെയ്യുകയും സർക്കാരുകളുടെ വിമർശനത്തിന് വഴിയൊരുക്കുകയും ചെയ്തു. === 3.2. പാർട്ടി പ്രഖ്യാപനം === * '''പാർട്ടിയുടെ പേര്:''' '''തമിഴക വെട്രി കഴകം (Tamilaga Vettri Kazhagam - TVK)'''. * '''പ്രഖ്യാപനം:''' 2024 ഫെബ്രുവരി 2-ന് പാർട്ടിയുടെ രൂപീകരണം പ്രഖ്യാപിച്ചു. * '''ലക്ഷ്യം:''' 2026-ലെ തമിഴ്‌നാട് നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കുകയും വിജയിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് പ്രധാന ലക്ഷ്യം. 2024-ലെ ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കില്ലെന്നും, ഒരു പാർട്ടിക്കും പിന്തുണ നൽകില്ലെന്നും വ്യക്തമാക്കി. === 3.3. TVK-യുടെ പ്രത്യയശാസ്ത്രം (Ideology) === * '''മുദ്രാവാക്യം:''' "പിറപ്പൊക്കും എല്ലാ ഉയിർക്കും" (ജനനം കൊണ്ട് എല്ലാവരും തുല്യരാണ്). * '''പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങൾ:''' നിസ്വാർത്ഥവും, സുതാര്യവും, ജാതി-മത വിവേചനമില്ലാത്തതും, അഴിമതിരഹിതവുമായ ഒരു ഭരണം കാഴ്ചവയ്ക്കുക. <ref>{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/tamilnadu/lights-camera-ideology-vijay-names-his-historical-dream-team/|title=Lights, camera, ideology? Vijay names his historical 'Dream team'|access-date=2025-10-21|last=Shivani|first=k Nitika|date=2024-10-28|language=en}}</ref> * '''നിലപാടുകൾ:''' ദ്രാവിഡ രാഷ്ട്രീയത്തിൻ്റെ മൂല്യങ്ങളായ സാമൂഹ്യനീതി, യുക്തിവാദം എന്നിവയ്ക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. നീറ്റ് (NEET) പരീക്ഷ നിരോധിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം പരസ്യമായി ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/tamil-nadu/story/actor-vijay-tamil-nadu-ban-neet-examination-mk-stalin-medical-entrance-2561578-2024-07-03|title=Actor Vijay calls for ban on NEET exam, claims bias against rural students|access-date=2025-10-21|last=Nair|first=Shilpa|date=2024-07-03|language=en}}</ref> * '''വിരമിക്കൽ:''' രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പൂർണ്ണമായി ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നതിനായി, നിലവിലുള്ള സിനിമകൾ (പ്രധാനമായും 'ദ ഗ്രേറ്റസ്റ്റ് ഓഫ് ഓൾ ടൈം' - GOAT, 'ദളപതി 69') പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം സിനിമയിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം പ്രഖ്യാപിച്ചു. == ജനപ്രിയതയും സ്വാധീനവും == വിജയിയുടെ ജനപ്രീതി കേവലം തമിഴ്‌നാട്ടിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. കേരളം, കർണാടക, ശ്രീലങ്ക, മലേഷ്യ, യൂറോപ്പ്, പശ്ചിമേഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിലെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിന് വലിയ ആരാധകവൃന്ദമുണ്ട്. * '''ദളപതി:''' അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ശക്തമായ ഓൺ-സ്‌ക്രീൻ കഥാപാത്രങ്ങൾ, നൃത്തത്തിലെ അസാമാന്യമായ വൈഭവം, വൈകാരിക രംഗങ്ങളിലെ പ്രകടനങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം അദ്ദേഹത്തെ കുടുംബ പ്രേക്ഷകർക്കും യുവതലമുറയ്ക്കും ഒരുപോലെ പ്രിയങ്കരനാക്കുന്നു. * '''വാണിജ്യ വിജയം:''' സ്ഥിരമായി ₹100, ₹200, ₹300 കോടി ക്ലബ്ബുകളിൽ ഇടം നേടുന്ന ചിത്രങ്ങളിലൂടെ, തെന്നിന്ത്യൻ സിനിമയിലെ ഏറ്റവും വലിയ വാണിജ്യ മൂല്യമുള്ള താരമായി വിജയ് നിലകൊള്ളുന്നു. * '''രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം:''' അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ചലച്ചിത്രങ്ങളിലെ രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്താവനകളും ഡയലോഗുകളും പലപ്പോഴും സമൂഹത്തിൽ ചർച്ചാവിഷയമാവുകയും, യുവാക്കൾക്കിടയിൽ രാഷ്ട്രീയ അവബോധം വളർത്തുന്നതിൽ പങ്ക് വഹിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.<ref>[https://www.ndtv.com/india-news/vijay-tamil-nadu-mk-stalin-star-power-mass-appeal-a-look-at-actor-vijays-political-impact-9138582 Vijay, Tamil Nadu, MK Stalin: Star Power, Mass Appeal: A Look At Actor Vijay's Political Impact]</ref> == അവലംബം == {{reflist}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{commons category|Vijay}} * {{IMDb name|name= Vijay|id=0897201}} * [http://www.vijaynet.com വിജയ് ഫാൻസിന്റെ വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090105171408/http://vijaynet.com/ |date=2009-01-05 }} * {{Rotten-tomatoes-person|id=Vijay|name=Vijay}} {{TamilNaduStateAwardForBestActor}} [[വർഗ്ഗം:1974-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജൂൺ 22-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ചലച്ചിത്രനടന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:തമിഴ് ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]] bet7rw6xbtu0lteaw5rvhaza88axyx8 4617141 4617139 2026-05-04T08:10:18Z ~2026-26866-40 217259 4617141 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Vijay}} {{Infobox person | name = വിജയ്, തമിഴ് നാട് മുഖ്യമന്ത്രി | image = File:Vijay at the Nadigar Sangam Protest.jpg | caption = വിജയ് - 2018ൽ | birthname = വിജയ് ചന്ദ്രശേഖർ | othername = alex | height = | birth_date = {{birth date and age|1974|6|22|df=y}} | birth_place = [[എഗ്മോര്]], [[Madras|മദ്രാസ്]], [[Tamil Nadu|തമിഴ്നാട്]], [[India|ഇന്ത്യ]] | death_date = | death_place = | alma_mater = [[Loyola College, Chennai|ലൊയോള കോളേജ്, ചെന്നൈ]] | residence = ചെന്നൈ, തമിഴ്നാട്, ഇന്ത്യ | other names = ദളപതി | occupation = [[നടൻ]], [[playback singer|പിന്നണിഗായകൻ]], [[promotional model|മോഡൽ]], [[ തമിഴ്നാട് മുഖ്യമന്ത്രി]] | yearsactive = 1992–ഇന്നുവരെ | spouse = {{ubl|Sangeeta}} (1999-ഇന്നുവരെ) | children = 2 | parents = {{ubl|[[S. A. Chandrasekhar|എസ്.എ. ചന്ദ്രശേഖർ]]|ശോഭ ചന്ദ്രശേഖർ}} | religion = | relatives = [[Vikranth|വിക്രാന്ത്]] (കസിൻ) | domesticpartner = }} [[തമിഴ് ചലച്ചിത്രം|തമിഴ്]] ചലച്ചിത്രരംഗത്തെ ഒരു നടനും പിന്നണിഗായകനും തമിഴ്നാട് മുഖ്യമന്ത്രി ({{lang-ta|விஜய்}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന '''ജോസഫ് വിജയ് ചന്ദ്രശേഖർ''', (ജനനം: ജൂൺ 22, 1974). ആരാധകർ ഇദ്ദേഹത്തെ "ദളപതി" എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്. 1997, 2005 വർഷങ്ങളിൽ തമിഴ്നാട് സർക്കാരിന്റെ മികച്ച നടനുള്ള പുരസ്‌കാരം നേടിയിട്ടുണ്ട്.{{തെളിവ്}} [[പൂവേ ഉനക്കാക]], [[കാതലുക്കു മരിയാതൈ|കാതലുക്ക് മര്യാദൈ]], [[തുള്ളാത മനവും തുള്ളും]] (1999), [[ഷാജഹാൻ(ചലച്ചിത്രം)|ഷാജഹാൻ]] (2001), [[ഗില്ലി]] (2004), [[പോക്കിരി]] (2007), [[തുപ്പാക്കി]](2012), [[തെരി]] (2016), [[മെർസൽ (ചലച്ചിത്രം)|മെർസൽ]] (2017), [[ബിഗിൽ (ചലച്ചിത്രം)|ബിഗിൽ]] (2019), [[മാസ്റ്റർ]] (2021), [[ബീസ്റ്റ്]] (2022),[[varisu | വരിസു]] (2023), [[ലിയോ (2023 ഇന്ത്യൻ സിനിമ)|ലിയോ]] (2023) എന്നിവയാണ് പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ. == ആദ്യ ജീവിതം == === ജനനം === വിജയ് 1974 ജൂൺ 22-ന് മദ്രാസിൽ (ഇന്നത്തെ ചെന്നൈ) ജനിച്ചു. === കുടുംബം === * '''പിതാവ്:''' എസ്. എ. ചന്ദ്രശേഖർ (എസ്.എ.സി.) – പ്രശസ്ത തമിഴ് ചലച്ചിത്ര സംവിധായകനും നിർമ്മാതാവുമാണ്. * '''മാതാവ്:''' ശോഭാ ചന്ദ്രശേഖർ – പിന്നണി ഗായികയും സംഗീതജ്ഞയുമാണ്. * '''സഹോദരി:''' വിദ്യ – വിജയ്ക്ക് രണ്ട് വയസ്സുള്ളപ്പോൾ മരണമടഞ്ഞ സഹോദരിയാണ് വിദ്യ. ഈ നഷ്ടം വിജയിയുടെ ജീവിതത്തിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തിയിട്ടുണ്ട്, അത് പലപ്പോഴും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ചില സിനിമകളിലെ വൈകാരിക രംഗങ്ങളിൽ പ്രതിഫലിക്കാറുമുണ്ട്. === വിദ്യാഭ്യാസം === ചെന്നൈയിലെ ഫാത്തിമ സ്‌കൂളിലും, പിന്നീട് വിരുഗംബാക്കത്തെ ബാലലോക സ്കൂളിലുമായിരുന്നു വിജയുടെ സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം. ചെന്നൈയിലെ ലൊയോള കോളേജിൽ നിന്ന് വിഷ്വൽ കമ്മ്യൂണിക്കേഷനിൽ ബിരുദം പഠനത്തിന് ചേർന്നെങ്കിലും, അഭിനയത്തിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാനായി വിദ്യാഭ്യാസം ഇടയ്ക്ക് വെച്ച് ഉപേക്ഷിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://votermood.com/biography/joseph-vijay-chandrasekhar|title=Vijay Biography: Early Life, Education, and Political Career|access-date=2025-10-21|language=en}}</ref> == വ്യക്തിഗത ജീവിതം == === വിവാഹം === 1999 ഓഗസ്റ്റ് 25-ന് വിജയ് ശ്രീലങ്കൻ തമിഴ് വംശജയായ '''സംഗീത സോർണലിംഗത്തെ''' വിവാഹം ചെയ്തു. സംഗീത വിജയിയുടെ കടുത്ത ആരാധികയായിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodshaadis.com/articles/thalapathy-vijay-love-story-wife-sangeetha-sornalingam-wedding-kids-film-beast-25754|title=Vijay's Love Story: When Thalapathy Fell For His Fan, Sangeetha And Married Her In A Dream Wedding|access-date=2025-10-21|date=2021-06-22|language=en}}</ref> === മക്കൾ === * '''മകൻ:''' ജേസൺ സഞ്ജയ് (Jason Sanjay) – 2000-ൽ ജനിച്ചു. വിദേശത്ത് സിനിമാ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ അദ്ദേഹം നിലവിൽ സംവിധാന രംഗത്തേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ ഒരുങ്ങുകയാണ്. * '''മകൾ:''' ദിവ്യ സാഷ (Divya Saasha) – 2005-ൽ ജനിച്ചു. 'തെരി' (2016) എന്ന ചിത്രത്തിൽ ചെറിയ വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. == പ്രത്യേകതകൾ== 2017ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഭൈരവയിലെ തലക്കെട്ട് ഗാനം പിന്നീട് ഹിന്ദിയിലേക്കും ഈണം ആക്കാൻ തീരുമാനം ഉണ്ടായി.{{തെളിവ്}} 2017 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മെർസൽ സിനിമയുടെ ടീസർ ലോകത്തിൽ ആദ്യമായി 1മില്യൺ യൂട്യൂബ് ലൈക് കിട്ടിയ വീഡിയോ ആയി മാറി. <ref>{{Cite web|url=https://www.boxofficemojo.com/title/tt6485666/|title=Mersal|access-date=2025-10-21}}</ref> == സിനിമാ ജീവിതം (1984 - 2024) == {{പ്രധാനലേഖനം|വിജയ് അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ}} === ബാലതാരം (1984–1988) === വിജയ് തൻ്റെ അഭിനയ ജീവിതം ആരംഭിക്കുന്നത് ബാലതാരമായിട്ടാണ്. പിതാവ് എസ്.എ. ചന്ദ്രശേഖർ സംവിധാനം ചെയ്ത 'വെട്രി' (1984) എന്ന സിനിമയിലൂടെയാണ് അരങ്ങേറ്റം. അതിനുശേഷം ഏതാനും ചിത്രങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ബാലവേഷങ്ങൾ ചെയ്തു. === നായകനിലേക്കുള്ള വളർച്ച (1992–2002) === * '''നായകനായി അരങ്ങേറ്റം:''' 1992-ൽ, പതിനെട്ടാം വയസ്സിൽ, പിതാവ് സംവിധാനം ചെയ്ത '''<nowiki/>'നാളൈയ തീർപ്പു'''' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് വിജയ് ആദ്യമായി നായകനായെത്തുന്നത്. ആദ്യകാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ മിക്ക ചിത്രങ്ങളും കുറഞ്ഞ ബഡ്ജറ്റിൽ നിർമ്മിച്ചതും കാര്യമായ വിജയം നേടാത്തതുമായിരുന്നു. * '''ആദ്യത്തെ വഴിത്തിരിവ്:''' 1996-ൽ '''വിക്രമൻ''' സംവിധാനം ചെയ്ത '''<nowiki/>'പൂവേ ഉനക്കാകെ'''' എന്ന ചിത്രമാണ് വിജയ്ക്ക് ഒരു നടൻ എന്ന നിലയിൽ ബ്രേക്ക് നൽകിയത്. ഈ സിനിമ അദ്ദേഹത്തെ കുടുംബപ്രേക്ഷകർക്കിടയിൽ പ്രിയങ്കരനാക്കി. <ref>{{Cite web|url=https://www.filmibeat.com/tamil/movies/poove-unakkaga.html|title=Poove Unakkaga 1996 {{!}} Poove Unakkaga Tamil Movie: Release Date, Cast, Story, Ott, Review, Trailer, Photos, Videos, Box Office Collection – Filmibeat|access-date=2025-10-21|language=en}}</ref> * '''സ്ഥിരതയാർന്ന വിജയം:''' 1997-ലെ 'ലവ് ടുഡേ', 1998-ലെ 'തുളളാത മനവും തുളളും', 2000-ലെ 'ഖുഷി' തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങൾ വിജയിയെ മുൻനിര നായകന്മാരുടെ നിരയിലേക്ക് ഉയർത്തി. മലയാള സംവിധായകൻ സിദ്ദിഖിൻ്റെ 'ഫ്രണ്ട്സ്' (2001) എന്ന തമിഴ് റീമേക്കിലെ പ്രകടനവും ശ്രദ്ധേയമായി. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹം 'ഇളയദളപതി' എന്നറിയപ്പെട്ടു. === ആക്ഷൻ താരത്തിലേക്കുള്ള പരിവർത്തനം (2003–2011) === 2003-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ '''<nowiki/>'തിരുമലൈ'''' എന്ന ചിത്രമാണ് വിജയിൻ്റെ കരിയറിലെ പ്രധാന വഴിത്തിരിവുകളിലൊന്ന്. ഈ ചിത്രം അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ശൈലി റൊമാൻ്റിക് ഹീറോയിൽ നിന്ന് ആക്ഷൻ ഹീറോയിലേക്ക് മാറ്റി. * '''പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ:''' 'ഗില്ലി' (2004), 'തിരുപ്പാച്ചി' (2005), 'പോകിരി' (2007) എന്നിവയെല്ലാം വാണിജ്യപരമായി വലിയ വിജയങ്ങൾ നേടി. ഇതോടെ വിജയ് തമിഴ് സിനിമയിലെ 'ബോക്സ് ഓഫീസ് കിംഗ്' ആയി വളർന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/standpoint/story/ghilli-re-release-thalapathy-vijay-trisha-dharani-2530194-2024-04-22|title=Revisiting 'Ghilli': Why Thalapathy Vijay reigns supreme|access-date=2025-10-21|last=K|first=Janani|date=2024-04-22|language=en}}</ref> === സൂപ്പർസ്റ്റാർ പദവി (2012–2024) === 2010-ന് ശേഷം വിജയ്, പ്രമുഖ സംവിധായകരുമായി ചേർന്ന് വലിയ പ്രൊജക്റ്റുകൾ ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. * '''മുരുകദോസ് ചിത്രങ്ങൾ:''' '''<nowiki/>'തുപ്പാക്കി'''' (2012) വിജയിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും വലിയ വഴിത്തിരിവുകളിലൊന്നായിരുന്നു. ഈ ചിത്രവും തുടർന്ന് വന്ന 'കത്തി' (2014), 'സർക്കാർ' (2018) എന്നിവയും വലിയ വാണിജ്യ വിജയങ്ങൾ നേടുകയും, രാഷ്ട്രീയപരമായ ഉള്ളടക്കം കാരണം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. <ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Aug/19/ar-murugadoss-says-only-vijay-can-do-thuppakki-2|title=AR Murugadoss says only Vijay can do Thuppakki 2|access-date=2025-10-21|last=Desk|first=Cinema Express|date=2025-08-19|language=en}}</ref> * '''ആറ്റ്‌ലി ചിത്രങ്ങൾ:''' <ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/list/ls527848457/|title=Atlee Filmography|access-date=2025-10-21|language=en-US}}</ref> 'തെരി' (2016), 'മെർസൽ' (2017), 'ബിഗിൽ' (2019) എന്നിവ അദ്ദേഹത്തെ തമിഴകത്തെ ഏറ്റവും വിലപിടിപ്പുള്ള താരമാക്കി മാറ്റി. 'മെർസൽ' $250 കോടിക്ക് മുകളിൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ആദ്യ വിജയ് ചിത്രമാണ്. * '''ഏറ്റവും പുതിയ ചിത്രങ്ങൾ:''' 'മാസ്റ്റർ' (2021), 'ബീസ്റ്റ്' (2022), 'വാരിശ്' (2023), '''<nowiki/>'ലിയോ'''' (2023) എന്നിവയെല്ലാം വൻ ഹിറ്റുകളായിരുന്നു. 'ലിയോ' അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ ₹500 കോടി കടന്ന ചിത്രങ്ങളിലൊന്നാണ്. '''ദളപതി (Commander):''' ഈ കാലഘട്ടത്തിലാണ് അദ്ദേഹത്തെ ആരാധകർ "ദളപതി" എന്ന് വിളിക്കാൻ തുടങ്ങിയത്. തമിഴ് സിനിമയിലെ യുവതലമുറയിലെ സൂപ്പർതാരങ്ങളിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനത്തേക്ക് അദ്ദേഹം ഉയർത്തപ്പെട്ടു. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/why-is-vijay-called-thalapathy-1758671-2021-01-13|title=Why is Vijay called Thalapathy?|access-date=2025-10-21|last=K|first=Janani|date=2021-01-13|language=en}}</ref> 2014ൽ വിജയ്, [[ജില്ല (ചലച്ചിത്രം)|ജില്ല]] എന്ന സിനിമയിൽ [[മോഹൻലാൽ|മോഹൻലാലി]]ന്റെ കൂടെ അഭിനയിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.filmibeat.com/tamil/movies/jilla.html|title=Jilla 2014 {{!}} Jilla Tamil Movie: Release Date, Cast, Story, Ott, Review, Trailer, Photos, Videos, Box Office Collection – Filmibeat|access-date=2025-10-21|language=en}}</ref> == പിന്നണിഗായകൻ == തമിഴ് ചിത്രങ്ങളിൽ പിന്നണിഗായകനായും വിജയ് പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. രസികൻ എന്ന ചിത്രത്തിൽ ചിത്രയ്ക്കൊപ്പം ബംബായ് സിറ്റി സിക്ക റൊട്ടി എന്ന ഗാനം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു ''സച്ചിൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ വിജയ് പാ‍ടിയ ഗാനങ്ങൾ വിജയമായിരുന്നു. 2012ൽ തുപ്പാക്കി, എന്ന ചിത്രത്തിലും, 2013ൽ തലൈവ എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. 2014ൽ ജില്ലയിലെ കണ്ടാങ്കി <ref>{{Cite web|url=https://www.kollyinsider.com/2013/11/vijay-sings-kandangi-kandangi-with.html|title=Vijay sings 'Kandangi Kandangi' with Shreya Ghoshal in Jilla|access-date=2025-10-21|last=Vijay|first=D. Imman Jilla Kajal Agarwal Shreya Ghoshal|date=2013-11-06}}</ref>എന്നാരംഭിക്കുന്ന ഗാനം വിജയ് പാടി. == രാഷ്ട്രീയം: തമിഴക വെട്രി കഴകം (TVK) == വർഷങ്ങളോളം സാമൂഹ്യ സേവനങ്ങളിലൂടെയും സിനിമകളിലെ രാഷ്ട്രീയ പരാമർശങ്ങളിലൂടെയും സൂചനകൾ നൽകിയിരുന്ന വിജയ്, 2024-ൽ തൻ്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/states/tamil-nadu/2024/Oct/27/inside-vijays-big-bang-political-entry|title=Inside Vijay's big-bang political entry|access-date=2025-10-21|last=desk|first=TNIE online|date=2024-10-27|language=en}}</ref> === 3.1. രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്കുള്ള പശ്ചാത്തലം === * '''വിജയ് മക്കൾ ഇയക്കം:''' 2009-ൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ഈ ആരാധക കൂട്ടായ്മ, അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ രാഷ്ട്രീയപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ അടിത്തറയായി വർത്തിച്ചു. ആരാധക കൂട്ടായ്മയിലൂടെ സൗജന്യ ഭക്ഷണം, വിദ്യാഭ്യാസ സഹായം, നിയമസഹായം തുടങ്ങിയ ക്ഷേമപ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തി. 2021-ലെ തദ്ദേശ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ, വിജയ് മക്കൾ ഇയക്കത്തിലെ അംഗങ്ങൾ സ്വതന്ത്രരായി മത്സരിച്ച് നിരവധി സീറ്റുകളിൽ വിജയിച്ചു. * '''രാഷ്ട്രീയ ഉള്ളടക്കമുള്ള സിനിമകൾ:''' 'തുപ്പാക്കി', 'കത്തി', 'മെർസൽ', 'സർക്കാർ' തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങൾ അഴിമതി, കർഷക പ്രശ്നങ്ങൾ, ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം തുടങ്ങിയ പൊതുവിഷയങ്ങൾ ചർച്ച ചെയ്യുകയും സർക്കാരുകളുടെ വിമർശനത്തിന് വഴിയൊരുക്കുകയും ചെയ്തു. === 3.2. പാർട്ടി പ്രഖ്യാപനം === * '''പാർട്ടിയുടെ പേര്:''' '''തമിഴക വെട്രി കഴകം (Tamilaga Vettri Kazhagam - TVK)'''. * '''പ്രഖ്യാപനം:''' 2024 ഫെബ്രുവരി 2-ന് പാർട്ടിയുടെ രൂപീകരണം പ്രഖ്യാപിച്ചു. * '''ലക്ഷ്യം:''' 2026-ലെ തമിഴ്‌നാട് നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കുകയും വിജയിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് പ്രധാന ലക്ഷ്യം. 2024-ലെ ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കില്ലെന്നും, ഒരു പാർട്ടിക്കും പിന്തുണ നൽകില്ലെന്നും വ്യക്തമാക്കി. === 3.3. TVK-യുടെ പ്രത്യയശാസ്ത്രം (Ideology) === * '''മുദ്രാവാക്യം:''' "പിറപ്പൊക്കും എല്ലാ ഉയിർക്കും" (ജനനം കൊണ്ട് എല്ലാവരും തുല്യരാണ്). * '''പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങൾ:''' നിസ്വാർത്ഥവും, സുതാര്യവും, ജാതി-മത വിവേചനമില്ലാത്തതും, അഴിമതിരഹിതവുമായ ഒരു ഭരണം കാഴ്ചവയ്ക്കുക. <ref>{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/tamilnadu/lights-camera-ideology-vijay-names-his-historical-dream-team/|title=Lights, camera, ideology? Vijay names his historical 'Dream team'|access-date=2025-10-21|last=Shivani|first=k Nitika|date=2024-10-28|language=en}}</ref> * '''നിലപാടുകൾ:''' ദ്രാവിഡ രാഷ്ട്രീയത്തിൻ്റെ മൂല്യങ്ങളായ സാമൂഹ്യനീതി, യുക്തിവാദം എന്നിവയ്ക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. നീറ്റ് (NEET) പരീക്ഷ നിരോധിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം പരസ്യമായി ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/tamil-nadu/story/actor-vijay-tamil-nadu-ban-neet-examination-mk-stalin-medical-entrance-2561578-2024-07-03|title=Actor Vijay calls for ban on NEET exam, claims bias against rural students|access-date=2025-10-21|last=Nair|first=Shilpa|date=2024-07-03|language=en}}</ref> * '''വിരമിക്കൽ:''' രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പൂർണ്ണമായി ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നതിനായി, നിലവിലുള്ള സിനിമകൾ (പ്രധാനമായും 'ദ ഗ്രേറ്റസ്റ്റ് ഓഫ് ഓൾ ടൈം' - GOAT, 'ദളപതി 69') പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം സിനിമയിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം പ്രഖ്യാപിച്ചു. == ജനപ്രിയതയും സ്വാധീനവും == വിജയിയുടെ ജനപ്രീതി കേവലം തമിഴ്‌നാട്ടിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. കേരളം, കർണാടക, ശ്രീലങ്ക, മലേഷ്യ, യൂറോപ്പ്, പശ്ചിമേഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിലെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിന് വലിയ ആരാധകവൃന്ദമുണ്ട്. * '''ദളപതി:''' അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ശക്തമായ ഓൺ-സ്‌ക്രീൻ കഥാപാത്രങ്ങൾ, നൃത്തത്തിലെ അസാമാന്യമായ വൈഭവം, വൈകാരിക രംഗങ്ങളിലെ പ്രകടനങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം അദ്ദേഹത്തെ കുടുംബ പ്രേക്ഷകർക്കും യുവതലമുറയ്ക്കും ഒരുപോലെ പ്രിയങ്കരനാക്കുന്നു. * '''വാണിജ്യ വിജയം:''' സ്ഥിരമായി ₹100, ₹200, ₹300 കോടി ക്ലബ്ബുകളിൽ ഇടം നേടുന്ന ചിത്രങ്ങളിലൂടെ, തെന്നിന്ത്യൻ സിനിമയിലെ ഏറ്റവും വലിയ വാണിജ്യ മൂല്യമുള്ള താരമായി വിജയ് നിലകൊള്ളുന്നു. * '''രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം:''' അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ചലച്ചിത്രങ്ങളിലെ രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്താവനകളും ഡയലോഗുകളും പലപ്പോഴും സമൂഹത്തിൽ ചർച്ചാവിഷയമാവുകയും, യുവാക്കൾക്കിടയിൽ രാഷ്ട്രീയ അവബോധം വളർത്തുന്നതിൽ പങ്ക് വഹിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.<ref>[https://www.ndtv.com/india-news/vijay-tamil-nadu-mk-stalin-star-power-mass-appeal-a-look-at-actor-vijays-political-impact-9138582 Vijay, Tamil Nadu, MK Stalin: Star Power, Mass Appeal: A Look At Actor Vijay's Political Impact]</ref> == അവലംബം == {{reflist}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{commons category|Vijay}} * {{IMDb name|name= Vijay|id=0897201}} * [http://www.vijaynet.com വിജയ് ഫാൻസിന്റെ വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090105171408/http://vijaynet.com/ |date=2009-01-05 }} * {{Rotten-tomatoes-person|id=Vijay|name=Vijay}} {{TamilNaduStateAwardForBestActor}} [[വർഗ്ഗം:1974-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജൂൺ 22-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ചലച്ചിത്രനടന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:തമിഴ് ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]] f8pqq29048oy9k1kdb3knrspamyqgv6 0 66391 4617099 4096158 2026-05-04T05:07:11Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617099 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|V. Sambasivan}} {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} {{Infobox person | name = വി. സാംബശിവൻ | image = <!-- just the filename, without the File: or Image: prefix or enclosing [[brackets]] -->വി. സാംബശിവൻ.jpg | alt = | caption = | birth_name = | birth_date = 1929 ജൂലൈ 4 | birth_place = [[കൊല്ലം]], [[തിരുവിതാംകൂർ]] | death_date = {{Death date and age|1996|04|23|1929|07|04}} | death_place = [[കൊല്ലം]], [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]] | nationality = [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] | other_names = | known_for = | occupation = കഥാപ്രസംഗകൻ }} കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രസിദ്ധ [[കഥാപ്രസംഗം|കഥാപ്രസംഗകനായിരുന്നു]] '''വി.സാംബശിവൻ'''<ref> http://www.mapsofindia.com/maps/kerala/performing-arts/kathaprasangam.html </ref> ([[1929]] [[ജൂലൈ 4]] - [[1996]] [[ഏപ്രിൽ 23]]). കഥാപ്രസംഗകലയെ ഉയരങ്ങളിലെത്തിയ്ക്കുന്നതിൽ അദ്ദേഹം പ്രധാന പങ്കുവഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. == ജീവചരിത്രം == 1929 ജൂലൈ 4-ന് [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ ചവറ തെക്കുംഭാഗം നടുവത്തുചേരി മേലൂട്ട് വേലായുധന്റെയും ശാരദയുടെയും ആദ്യ പുത്രനായി ജനിച്ചു. ചവറ സൗത്ത്ഗവണ്മെന്റ് യു.പി. സ്കൂളിലും ഗുഹാനന്ദപുരം സംസ്കൃത സ്കൂളിലും [[ചവറ]] ശങ്കരമംഗലം സ്കൂളിലും പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം. കൊല്ലം [[ശ്രീനാരായണ കോളജിൽ|ശ്രീനാരായണ കോളജ് കൊല്ലം]] നിന്നു ബി.എ ഒന്നാം ക്ലാസ്സിൽ പാസ്സായി. [[ഓൾ ഇന്ത്യാ സ്റ്റുഡൻറ്സ് ഫെഡറേഷൻ]] (എ.ഐ.എസ്‌.എഫ്‌)-ന്റെ നേതാവായിരുന്നു. 1957-ൽ ഗുഹാനന്ദപുരം ഹൈസ്കൂളിൽ അദ്ധ്യാപകനായി. 60-ൽ ബി.എഡ് പാസ്സായി. സുഭദ്രയാണ് ഭാര്യ. 1957-ലായിരുന്നു ഇവരുടെ വിവാഹം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മൂത്ത മകനായ [[വസന്തകുമാർ സാംബശിവൻ]] ഇപ്പോൾ കഥാപ്രസംഗരംഗത്തുണ്ട്. വസന്തകുമാറിനെക്കൂടാതെ വേറെയും നാല് മക്കൾ അദ്ദേഹത്തിനുണ്ട്. സാംബശിവന് 1995-ൽ ന്യൂമോണിയബാധ ഉണ്ടായി. പിന്നീട് ശ്വാസകോശത്തിൽ അർബുദവും ബാധിച്ചു.<ref>[https://archive.today/20141114120854/http://www.mangalam.com/mangalam-varika/249810?page=0,0 സാംബശിവൻ കഥ പറയുമ്പോൾ, മംഗളം.]</ref> 1996 ഏപ്രിൽ 23-ന് 67-ആം വയസ്സിൽ അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. മൃതദേഹം പൂർണ ഔദ്യോഗിക ബഹുമതികളോടെ വീട്ടുവളപ്പിൽ സംസ്കരിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ സുഭദ്ര, 2021 ഫെബ്രുവരി 20-ന് 81-ആം വയസ്സിൽ അന്തരിച്ചു. == പ്രവർത്തനരംഗം == 1949-ലെ ഓണക്കാലത്തെ ചതയം നാളിൽ രാത്രി 8 മണിയ്ക്കു ഗുഹാനന്ദപുരം ക്ഷേത്രസന്നിധിയിൽ മൈക്കില്ലാതെ, കത്തിച്ചുവച്ചിരുന്ന പെട്രൊമാക്സിന്റെ വെളിച്ചത്തിൽ വി.സാംബശിവൻ തന്റെ ആദ്യ കഥാപ്രസംഗം അവതരിപ്പിച്ചു - [[ചങ്ങമ്പുഴ കൃഷ്ണപിള്ള]]യുടെ ‘ദേവത’. സംസ്കൃത പണ്ഡിതനും കവിയും ഗുഹാനന്ദപുരം സംസ്കൃത സ്കൂളിൽ അദ്ധ്യാപകനും ആയിരുന്ന [[ഒ. നാണു ഉപാദ്ധ്യായൻ|ഒ. നാണു ഉപാദ്ധ്യായനായിരുന്നു]] ഉദ്ഘാടകൻ. “സാധാരണക്കാരനു മനസ്സിലാകുന്ന ശൈലിയിൽ കഥപറയണം.” ഉദ്ഘാടന പ്രസംഗത്തിൽ നിന്നു സാംബശിവന്റെ മനസ്സിൽ ഒരു കെടാദീപമായി കൊളുത്തപ്പെട്ട ആപ്തവാക്യമായിരുന്നു അത്. '''“കലാശാലാ വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യാൻ എനിക്കു കലശലായ മോഹം. പക്ഷേ പണമില്ല. ഞാനൊരു കഥ പറയാം. പകരം പണം തന്നു എന്നെ സഹായിക്കണം.”''' വി.സാംബശിവന്റെ ആദ്യ വേദിയിലെ ആമുഖ വാചകങ്ങളായിരുന്നു ഇവ. കഥ ആസ്വാദകരുടെ മനസ്സിൽ തട്ടി. ആയിരക്കണക്കിനു വേദികൾ അദ്ദേഹത്തെ തേടി എത്തി. പഠിക്കുന്ന കാലത്തും തിരക്കുള്ള കാഥികനായി കഥ പറഞ്ഞ് കേരളത്തിലാകെ മുന്നേറി. ദേവതക്കു ശേഷം [[കൊച്ചുസീത]], [[മഗ്ദലനമറിയം]], [[വാഴക്കുല]], [[ആയിഷ]], [[റാണി]], [[പട്ടുനൂലും വാഴനാരും]] , [[പ്രേമശിൽപ്പി]], [[പുള്ളിമാൻ]] എന്നീ കഥകൾ അദ്ദേഹത്തിന് വേദിയിൽ പ്രതിഷ്ഠ നേടി കൊടുത്തു. === വിശ്വസാഹിത്യം കഥാപ്രസംഗവേദിയിലേക്ക് === 1963-ൽ കഥാപ്രസംഗവേദിയിൽ ഒരു വഴിത്തിരിവു സൃഷ്ടിച്ചുകൊണ്ട് വിശ്വസാഹിത്യകാരനായ [[ലിയോ ടോൾസ്റ്റോയ്|ലിയോ ടോൾസ്റ്റോയിയുടെ]] '[[ദ പവർ ഓഫ് ഡാർക്നെസ്]] ' (തമശ്ശക്തി) എന്ന നാടകം ‘അനീസ്യ’ എന്ന പേരിൽ കഥാപ്രസംഗമായി അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിച്ചു. കഥാപ്രസംഗമായി മാറിയ ആദ്യ വിശ്വസാഹിത്യകൃതിയായിരുന്നു ഇത്. മദ്ധ്യവയസ്കനായ ഭർത്താവിനെ വിഷംകൊടുത്തു കൊന്ന് യുവാവായ വാല്യക്കാരനെ വേൾക്കുന്ന കഥാനായികയാണ് ‘അനീസ്യ’. അക്കാലത്തെ മലയാളികളുടെ നീതിബോധം ഒട്ടും തന്നെ അനുകൂലഭാവമരുളി സ്വീകരിക്കാൻ ഇടയില്ലാത്ത ഈ നായികയെ സാംബശിവൻ ഒരു സഹൃദയപക്ഷപാതിയായ കലാകാരന്റെ വൈദഗ്ദ്ധ്യത്തോടെ സഹൃദയർക്ക് സ്വീകാര്യമാക്കി തീർക്കുകയും ചെയ്തു. {{Cquote|പുഷ്പിത ജീവിതവാടിയിലൊ-<br />രപ്സരസുന്ദരി ആണനീസ്യ}} എന്ന ഹൃദയഹാരിയായ ഗാനത്തോടെ അനീസ്യയെ ആസ്വാദകരുടെ മനസ്സുകളിലെക്കു അദ്ദേഹം കടത്തി വിട്ടു. തന്റെ സമശീർഷരായ കഥപ്രസംഗകരുടെ പ്രതാപകാലത്തായിരുന്നു ഈ അത്ഭുത പരീക്ഷണമെന്നതും ശ്രദ്ധേയമാണ്. കേരളീയർക്ക് ഇന്നത്തെ വിദ്യാസമ്പന്നത കൈവന്നിട്ടില്ലാത്ത സാഹചര്യമായിരുന്നു അന്ന്. ടോൾസ്റ്റായ് എന്ന മഹാസാഹിത്യകാരനെ സംബന്ധിച്ച് അവർക്ക് ഉത്സവപ്പറമ്പിൽവച്ച് അറിവ് പകരുന്ന ലക്ഷ്യബോധമുളള കലാകാരനായി സാംബശിവൻ മുന്നേറുകയായിരുന്നു. ==== [[ഒഥല്ലോ]] ==== ‘ഒഥല്ലോ ദി മൂർ ഒഫ് വെനീസ്’ എന്ന വിഖ്യാത [[ഷേക്സ്പിയർ|ഷേക്സ്പീരിയൻ]] [[ദുരന്തനാടകം]] ഷേക്സ്പിയറുടെ ജന്മചതുഃശതാബ്ദിയായിരുന്ന (നാന്നൂറാം ജന്മവാർഷികം) 1964ൽ സാംബശിവൻ കഥാപ്രസംഗവേദികളിൽ എത്തിച്ചു. ഷേക്സ്പിയർ നാടകങ്ങൾ ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസത്തിന് സൗഭാഗ്യം സിദ്ധിച്ചവർ മാത്രം പരിചയപ്പെട്ട കൃതികളായിരുന്നു അന്ന് കേരളത്തിൽ. ‘ഒഥല്ലൊ’ അന്ന് ജനറൽ ഇംഗ്ലീഷിന് ഒരു പാഠപുസ്തകവും ആയിരുന്നു. കഥാപ്രസംഗം ആക്കുന്നതുവഴി കലാശാലകളിൽ പഠിക്കുവാൻ ഭാഗ്യമില്ലാത്ത സാധാരണക്കരന് അത് പകർന്ന് കൊടുക്കുക എന്നതായിരുന്നു ആ കലാകാരന്റെ ലക്ഷ്യം. പണ്ഡിതനും പാമരനും സമ്മിശ്രമായി സമ്മേളിച്ച ഉത്സവസദസ്സുകളിൽ ഏവർക്കും രുചിക്കുന്ന ശൈലിയിൽ ‘ഒഥല്ലൊ’ ഭദ്രമായി അവതരിപ്പിച്ചു . അസൂയയുടെയും പകയുടെയും മനുഷ്യരൂപമായ [[ഈയാഗോ (ഒഥല്ലോ)|ഈയാഗോയുടെ]] കുടിലതന്ത്രങ്ങളുടെ വാക്സ്ഫോടനം “I like that not" എന്ന് ഷെക്സ്പിയർ അവതരിപ്പിച്ചപ്പൊൾ സാംബശിവൻ അത് പരിഭാഷപെടുത്തിയത് ഇങ്ങനെയാണ് “ഛെയ് ! എനിക്കത് തീരെപിടിച്ചില്ല !”... സാധാരണക്കാരന്റെ മനസ്സിലേക്ക് അനായാസം ഇറങ്ങിച്ചെല്ലുന്ന സുലളിതമായൊരു പ്രയോഗമായി അത് പരിണമിച്ചു . ക്ലിഷ്ടമെന്നോ നൂറ്റാണ്ടുകൾ പഴക്കമുള്ളതെന്നോ ഷേക്സ്പിയർ ഭാഷയെക്കുറിച്ച് പഠിതാക്കൾ അഭിപ്രായപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. അതൊന്നുമല്ല , സുതാര്യവും ലളിതവുമാണ് ഷേക്സ്പിയർ സാഹിത്യം എന്ന നവാനുഭവമാണ് സാംബശിവന്റെ കഥാപ്രസംഗങ്ങൾ മലയാളിക്ക് സമ്മാനിച്ചത്. === ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട് === ബിമൽ മിത്രയുടെ ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട് നോവലിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയായിരുന്നു സാംബന്റെ ഈ കഥാശിൽപ്പം. അടിയന്തിരാവസ്ഥയുടെ പ്രയോക്താക്കൾക്കെതിരെ ഈ നോവലിനെ വ്യാഖ്യാനം ചെയ്ത് അവതരിപ്പിക്കുകയായിരുന്നു. ഇന്ദിരയുടെ മകൻ സഞ്ജയ് ഗാന്ധിയുടെ മാരുതി കാർ സംരംഭവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി കഥയിലവതരിപ്പിച്ചിരുന്ന പരിഹാസം അധികാരികൾക്കു രസിച്ചിരുന്നില്ല. മറ്റ് ചില മന്ത്രിമാരുടെ കയറ്റുമതി വ്യവസായത്തിനെതിരെയും സാംബൻ കഥയിലൂടെ രൂക്ഷ പരിഹാസമുയർത്തു. 1976 മാർച്ച് 8 ന് മിസ പ്രകാരം സാംബശിവനെ അറസ്റ്റ് ചെയ്ത് പൂജപ്പുര ജയിലിലടച്ചു. <ref>{{Cite book|title=വി.സാംബശിവനും കഥാപ്രസംഗകാലവും|last=സാംബശിവൻ|first=ഡോ.വസന്തകുമാർ|publisher=നാഷണൽ ബുക്സ് സ്റ്റാൾ|year=2015|isbn=9789385301025|location=കോട്ടയം|pages=106 - 115}}</ref> പത്തു മാസത്തെ ജയിൽ വാസത്തിനു ശേഷം മോചിപ്പിക്കപ്പെട്ടു, == രാഷ്ട്രീയജീവിതം == [[ഓൾ ഇന്ത്യാ സ്റ്റുഡൻറ്സ് ഫെഡറേഷൻ|ഓൾ ഇന്ത്യാ സ്റ്റുഡൻറ്സ് ഫെഡറേഷനിലൂടെ]] രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തനം തുടങ്ങിയ സാംബശിവൻ അടിയുറച്ച [[കമ്മ്യൂണിസം|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റായിരുന്നു]]. [[ഇന്ത്യയിലെ അടിയന്തരാവസ്ഥ (1975)|അടിയന്തിരാവസ്ഥക്കാലത്ത്]] വിലക്ക് ലംഘിച്ച് കഥ അവതരിപ്പിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് ജയിൽവാസം അനുഭവിയ്ക്കേണ്ടിവന്നിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=288903&u=local-news|title=കാഥിക സാമ്രാട്ടിന്റെ ഓർമ്മകൾക്ക് ഇന്ന് 24 വയസ്|access-date=25 April 2021|date=23 April 2020|publisher=കേരള കൗമുദി|archive-date=2021-04-25|archive-url=https://archive.today/20210425092925/https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=288903&u=local-news|url-status=bot: unknown}}</ref> ==സിനിമ== എൻ എം ശ്രീധരൻ സംവിധാനം ചെയ്ത 'പല്ലാങ്കുഴി' എന്ന ചിത്രത്തിൽ നായകനായി സാംബശിവൻ അഭിനയിചിട്ടുണ്ട്. ഈ സിനിമയിലെ 'ഏതു നാട്ടിലാണോ' എന്ന ഗാനം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. ഏറ്റുമാനൂർ ശ്രീകുമാർ രചിച്ച് [[കെ. രാഘവൻ]] ഈണം നൽകിയ ഈ ഗാനം ആലപിച്ചത് [[കെ. ജെ. യേശുദാസ്|യേശുദാസും]] [[എസ്. ജാനകി]]യും ചേർന്നാണ്. == സംഘടനകൾ == സാംബശിവന്റെ സ്മരണാർത്ഥം കൊല്ലം കേന്ദ്രീകരിച്ച് “സാംബശിവൻ ഫൌണ്ടേഷൻ” എന്ന സംഘടന കഴിഞ്ഞ ഏതാനും വർഷങ്ങളായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. സാംബശിവന്റെ എട്ടാം ചരമവാർഷികദിനമായിരുന്ന 2004 ഏപ്രിൽ 23-ന് പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ച സംഘടനയുടെ ഉദ്ഘാടനം [[പി. ഗോവിന്ദപ്പിള്ള|പി. ഗോവിന്ദപ്പിള്ളയാണ്]] നിർവഹിച്ചത്. കേരള സർക്കാർ സാംസ്കാരിക വകുപ്പിന്റെ ധനസഹായത്തോടെ ചവറ തെക്കുംഭാഗത്ത് വി. സാംബശിവൻ ഫൗണ്ടേഷന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വി. സാംബശിവന് സ്മാരകം നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2021 ൽ പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=http://cdn.prdlive.trtech.in/news/11176|title=PRD Live - സാംബശിവൻ സ്മാരകം; മന്ത്രി എ.കെ. ബാലൻ ശിലയിട്ടു|access-date=2021-06-20|language=en-US|archive-date=2021-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20210624204830/http://cdn.prdlive.trtech.in/news/11176|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/kollam/news/31jan2021-1.5398893|title=വി.സാംബശിവൻ സ്മാരകം ഉദ്ഘാടനം നാലിന്|access-date=2021-06-20|language=en|archive-date=2021-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20210624201312/https://www.mathrubhumi.com/kollam/news/31jan2021-1.5398893|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.madhyamam.com/kerala/local-news/kollam/v-sambasivan-memorial-building-inauguration-761989|title=വി. സാംബശിവൻ{{!}} Madhyamam|access-date=2021-06-20|last=ലേഖകൻ|first=മാധ്യമം|date=2021-02-05|language=en}}</ref> വി.സാംബശിവൻ സ്മാരക സമിതി എന്ന സംഘടനയും ചവറ തെക്കുംഭാഗത്ത് ഉണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://www.kairalinewsonline.com/2021/04/16/395567.html|title=സാംബശിവൻ സ്മാരക ദേശീയ പുരസ്‌കാരം നടൻ ഇന്ദ്|access-date=2021-06-20|date=2021-04-16|language=en-US}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ചവറ സൗത്ത് ഗവ.യു.പി.സ്കൂളിൽ വി.സാംബശിവൻ സ്മാരകമായി കുട്ടികളുടെ പാർക്കുണ്ട്. അവിടെ ഒരു ബ്ലോക്കിന് സാംബശിവന്റെ പേരാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നതു് == പുരസ്കാരങ്ങൾ == 1980-ലെ കേരള സംഗീതനാടക അക്കദമി ഫെല്ലൊഷിപ്പ് == സാംബശിവൻ അവതരിപ്പിച്ച കഥകൾ == {{div col|3}} #ദേവത (1949) #കൊച്ചുസീത (1949) #മഗ്ദലനമറിയം(1950) #വാഴക്കുല,വത്സല(1951) #ഭാരതസ്ത്രീകൾതൻ ഭാവശുദ്ധി (1952) #[[ആയിഷ - വയലാർ കവിത|ആയിഷ]](1953) #തറവാടിന്റെ മാ‍നം(1953) #പുത്തങ്കലവും അരിവാളും(1954) #റാണി(1955) #പട്ടുനൂലും വാഴനാരും (1956) #കുടിയൊഴിക്കൽ (1957) #പ്രേമശിൽപ്പി (1958) #താര(1959) #പരീക്ഷണം(1960) #പുള്ളിമാൻ (1961) #ചന്ദനക്കട്ടിൽ(1962) #അനീസ്യ (1963) #ഒഥല്ലൊ (1964) #ആന്റിഗണി(1965) #കാക്കത്തമ്പുരാട്ടി(1966) #മേലങ്കി(1967) #അന്നാക്കരീനിന(1968) #റോമിയൊ & ജൂലിയറ്റ്(1969) #ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പ് (1970) #ഡൊൺ ശാന്തമായി ഒഴുകുന്നു (1971) #ഹേന (1972) #കുമാരനാശാൻ(1973) #വിലയ്ക്കുവാങ്ങാം (1974) #നെല്ലിന്റെ ഗീതം (1975) #ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട് (1976) #ഗുരുദേവൻ(1976) #നല്ലഭൂമി(1977) #റയിൻബൊ(1978) #സംക്രാന്തി (1979) #ഗോസ്റ്റ് (1980) #യന്ത്രം (1981) #ക്ലിയൊപാട്ര (1982) #കാരമസൊവ് സഹൊദരന്മാർ (1983) #ദേവലോകം (1984) #പ്രതി (1985) #ദിവ്യതീർത്ഥം (1986) #സനാറ്റ (1986) #ദേശസ്നേഹി (1987) #അർത്ഥം (1988) #വ്യാസനും മാർക്സും (1989) #ലാഭം ലാഭം (1990) #1857 (1990) #സെഡ് (1991) #കുറ്റവും ശിക്ഷയും (1992) #സിദ്ധാർത്ഥ (1993) #പതിവ്രതയുടെ കാമുകൻ (1994) #ഏഴു നിമിഷങ്ങൾ (1995) {{div col end}} അവസാന വേദി - പാങ്കുളം മാടൻ നട (മാർച്ച് 7, 1996). അവസാനം അവതരിപ്പിച്ച കഥ- ഏഴു നിമിഷങ്ങൾ. അവസാനം രചിച്ച കഥാപ്രസംഗശിൽപ്പം - സ്ത്രീ (രാമായണം) == സാംബശിവൻ രചിച്ച കൃതികൾ == #ദിവ്യതീർത്ഥം (നോവൽ) #അർത്ഥം (നോവൽ) #കഥാപ്രസംഗം അമേരിക്കയിൽ (യാത്രാവിവരണം) #കഥാവേദിയുടെ കാൽച്ചിലമ്പൊലി (ആത്മകഥാപരമായ സ്മരണകൾ) #കഥാപ്രസംഗ കലാവിദ്യ (പഠനം) #വ്യാസനും മാർക്സും (നോവൽ) == സാംബശിവനെ സംബന്ധിച്ച പുസ്തകങ്ങൾ == #സാംബശിവന്റെ ജീവിതരേഖ (ജീവചരിത്രം) ഗ്രന്ഥ: പ്രൊഫ. വസന്തകുമാർ സാംബശിവൻ #സാംബശിവൻ ശതാവധാനി (ജീവചരിത്രം) ഗ്രന്ഥ: കടയ്ക്കോട് വിശ്വംഭരൻ #വി.സാംബശിവന്റെ കഥാപ്രസംഗങ്ങൾ (അനീസ്യ, ഒഥല്ലൊ) മെലിൻഡ ബൂക്സ് #വി സാംബശിവൻ - പാവങ്ങളുടെ പാട്ടുകാരൻ (ജീവചരിത്രം) ഗ്രന്ഥ: വി. സുബ്രമണ്യൻ (നവം:30, 1997) #വി. സാംബശിവനും കഥാപ്രസംഗകാലവും-ഗ്രന്ഥ:ഡോ.വസന്തകുമാർ സാംബശിവൻ == ട്രൂപ്പ് == സാംബശിവന്റെ "കഥാപ്രസംഗം" ട്രൂപ്പിൽ അദ്ദേഹമുൾപ്പെടെ ആറ് അംഗങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു. കൊച്ചി രാജപ്പൻ (തബലിസ്റ്റ്) , കടവൂർ മധു, വെൺമണി വിജയകുമാർ (ഹാർമോണിസ്റ്റുകൾ) ചങ്ങനാശ്ശേരി രാജൻ, ബാബു, യൂസഫ് തുടങ്ങിയവർ. അദ്ദേഹവും സംഘവും വിവിധ രാജ്യങ്ങളിൽ സഞ്ചരിക്കുകയും 1000-ലധികം ഷോകൾ അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. കൂടാതെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ട്രൂപ്പ് ഏകോപനവും ടീം വർക്കുകളും ശ്രദ്ധേയമായിരുന്നു. == പ്രമാണങ്ങൾ == <references/> [[വർഗ്ഗം:1929-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:1996-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 4-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 23-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാപ്രസംഗകർ]] [[വർഗ്ഗം:കൊല്ലം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള സംഗീതനാടക അക്കാദമി വിശിഷ്‌ടാംഗത്വം ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ആവിഷ്കാര സ്വാതന്ത്ര്യം ഇന്ത്യയിൽ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ അടിയന്തരാവസ്ഥയിൽ തടവിലാക്കപ്പെട്ടവർ]] il5jim1mca810kiyv5u9gyxtggz7yxd 0 69945 4617183 3896508 2026-05-04T11:13:31Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617183 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Vodafone India}} {{Infobox company | name = വോഡഫോൺ ഇന്ത്യ | logo = Vodafone Logo.jpg | type = [[ഉപകമ്പനി]] | foundation = 1994 വരെ ഹുച്ചിസൺ എസ്സാർ, 2011 വരെ വോഡാഫോൺ എസ്സാ‍ർ | fate = [[ഐഡിയ സെല്ലുലാർ]]മായി ലയിച്ചു | successor = [[വോഡഫോൺ ഐഡിയ|വിഐ]]<ref name="NCLT nod" /> | area_served = [[ഇന്ത്യ]] | hq_location_city = [[മുംബൈ]] | hq_location_country = [[ഇന്ത്യ]] | industry = [[വാർത്താവിനിമയം]] | services = [[Mobile Telephony]]<br />[[Internet service provider]] | founded = {{Start date and age|1994|df=y}} | defunct = {{End date and age|df=yes|2018|08|31}} | parent = [[വോഡഫോൺ ഗ്രൂപ്പ്]] | homepage = {{URL|https://www.vodafone.in/}} }} [[പ്രമാണം:Vodafone letters.png|right|thumb|200px|വോഡഫോൺ ലോഗോ]] ഇന്ത്യയിലെ 23 ടെലികോം മേഖലയിൽ മൊബൈൽ സേവനം നൽകുന്ന കമ്പനിയാണ് '''വോഡാഫോൺ ഇന്ത്യ'''. ആദ്യം ഇത് '''ഹുച്ചിസൺ എസ്സാർ''' എന്നാണ് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. <ref>{{cite web |url=http://www.vodafone.in/vodafone/Footer/pages/aboutus.aspx |title=Vodafone Essar Ltd: Vodafone India&nbsp;— Mobile Communications worldwide |publisher=Vodafone.in |date=2009-03-31 |accessdate=8 August 2016 |archive-date=2008-03-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080321210438/http://www.vodafone.in/vodafone/footer/pages/aboutus.aspx |url-status=dead }}</ref>. പ്രീപേയ്ഡ്, പോസ്റ്റ്പെയ്ഡ് [[GSM|ജി.എസ്.എം]] സെൽഫോൺ സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നു. 2ജി, 3ജി സേവനങ്ങൾ വോഡഫോൺ നൽകുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ മൂന്ന് മുൻ നിര മൊബൈൽ സേവനദാതാക്കളിൽ ഒന്നാണ് വോഡഫോൺ എസ്സാർ. എയർടെലിനു ശേഷം ഉപയോക്താക്കളുടെ എണ്ണത്തിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ മൊബൈൽ നെറ്റ്‌വർക്ക് ഓപ്പറേറ്ററാണ് 18.4 ശതമാനം മാർക്കറ്റ്‌ ഷെയർ ഉള്ള വോഡഫോൺ ഇന്ത്യ ലിമിറ്റഡ്. മഹാരാഷ്ട്രയിലെ മുംബൈയിലാണ് വോഡഫോണിൻറെ ആസ്ഥാനം. ജൂൺ 2015-ലെ കണക്കനുസരിച്ചു 185 മില്യൺ ഉപഭോക്താക്കളാണ് വോഡഫോണിനു ഉള്ളത്. 900 മെഗാഹെർട്സ് 1800 മെഗാഹെർട്സ് ഡിജിറ്റൽ ജിഎസ്എം സാങ്കേതികത ഉപയോഗിച്ചുള്ള സർവീസ് ആണ് വോഡഫോൺ നൽകുന്നത്. 2011 ജനുവരി – മാർച്ച്‌ ക്വാർട്ടറിൽ ഇന്ത്യയിൽ 3ജി സർവീസ് ആരംഭിച്ച വോഡഫോൺ ഇന്ത്യ രണ്ടു വർഷത്തിനകം 3ജി നെറ്റ്‌വർക്കുകളിൽ 500 മില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ ചിലവഴിച്ചു. കൊൽക്കത്ത, മുംബൈ, ഡൽഹി, കൊച്ചി എന്നീ നഗരങ്ങളിൽ 2016 ഫെബ്രുവരിയിൽ 4ജി സർവീസ് ആരംഭിച്ച കമ്പനി, മറ്റു നഗരങ്ങളിലേക്കും സർവീസ് വ്യാപിപ്പിക്കാൻ പദ്ധതിയിടുന്നു. ഇപ്പോൾ ഈ പ്രസ്ഥാനം [[ഐഡിയ സെല്ലുലാർ|<u>'''ഐഡിയ സെല്ലുലാറു'''</u>]]<nowiki/>മായി ലയിച്ചു ചേർന്ന് '''<u><span lang="en" dir="ltr">[[Vodafone idea|vi]]</span></u>''' (വോഡഫോൺ ഐഡിയ )എന്ന പേരിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ==ചരിത്രം== ഹച്ചിസൺ വംപോവയും മാക്സ് ഗ്രൂപ്പും ചേർന്നു 1992 ഫെബ്രുവരി 21 സ്ഥാപിച്ചതാണ് ഹച്ചിസൺ മാക്സ് ടെലികോം ലിമിറ്റഡ് (എച്ച്ടിഎംഎൽ). <ref>{{cite web|url=http://www.corporatedir.com/company/hutchison-max-telecom-limited|title=Hutchison Max Telecom Limited information|publisher=Corporatedir.com|accessdate=8 August 2016}}</ref> 1994 നവംബറിൽ മുംബൈ (അന്ന് ബോംബെ) സർക്കിളിൽ പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള ലൈസെൻസ് ടെലികമ്മ്യൂണിക്കേഷൻസ് വകുപ്പ് നൽകി. <ref name="BombayHC">{{Cite web|url = http://bombayhighcourt.nic.in/data/judgements/2010/OSWP130810.pdf|title = THE HIGH COURT OF JUDICATURE AT BOMBAY - WRIT PETITION NO.1325 OF 2010|work=Bombay High Court|accessdate=8 August 2016}}</ref> അതേ വർഷം തന്നെ സെല്ലുലാർ സർവീസ് ബ്രാൻഡ്‌ ആയ മാക്സ് ടച്ച് ആരംഭിച്ചു. ഹച്ചിസൺ മാക്സ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഡിസംബർ 1999-ൽ [[ഡൽഹി]] സർക്കിളിലും, ജൂലൈ 2000-ൽ കൊൽക്കത്ത സർക്കിളിലും, സെപ്റ്റംബർ 2000-ൽ ഗുജറാത്ത്‌ സർക്കിളിലും ആരംഭിച്ചു. 1992-നും 2006-നും ഇടയിൽ ഇന്ത്യയിലെ 23 ടെലികോം സർക്കിളിലും ഹച്ചിസണിനു സ്വീകാര്യത ലഭിച്ചു. 2000 ഫെബ്രുവരി 14-നു എച്ച്ടിഎംഎൽ മാക്സ് ടച്ച് എന്ന പേര് മാറ്റി ഓറഞ്ച് എന്നാക്കിമാറ്റി. <ref name="OBS-H-25">{{cite web|url=http://www.icmrindia.org/casestudies/catalogue/Business%20Strategy1/BSTR002.htm|title=The Story of the Cellular Phone Brand Orange - Abstract|publisher=icmrindia.org|date=|accessdate=8 August 2016|archive-date=2013-12-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20131230133059/http://www.icmrindia.org/casestudies/catalogue/Business%20Strategy1/BSTR002.htm|url-status=dead}}</ref>മെയ്‌ 2000-ൽ ഫ്രാൻസ് ടെലികോം ഓറഞ്ച് ബ്രാൻഡിൻറെ ലോകോത്തര അവകാശം വോഡഫോണിൽനിന്നും വാങ്ങി അതിൻറെ ഉടമസ്ഥാവകാശം ഇന്ത്യയിൽ കൊണ്ടുവരാൻ ശ്രമിച്ചു. ഹച്ചിസൺ ഇന്ത്യയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഒരു ഭാഗം വാങ്ങാൻ അവർ തീരുമാനിച്ചു, പക്ഷേ വിൽക്കാൻ ഹച്ചിസൺ ഇന്ത്യ തയ്യാറായില്ല. ഇന്ത്യയിലെ ഓറഞ്ച് ബ്രാൻഡിൻറെ അവകാശം ഹച്ചിസൺ നിലനിർത്തി, പക്ഷേ ഫ്രാൻസ് ടെലികോമിനു ലോയൽറ്റി നൽകണമായിരുന്നു. 2004 ഡിസംബറിൽ ഫ്രാൻസ് ടെലികോം ഇന്ത്യൻ മാർക്കറ്റ്‌ വിട്ടുപോയി. 2005 ഓഗസ്റ്റിൽ എച്ച്ടിഎംഎല്ലിനെ ഹച്ചിസൺ എസ്സാർ ലിമിറ്റഡ് എന്നു പുനർനാമം ചെയ്തു. <ref>{{cite web|url=http://courtnic.nic.in/supremecourt/temp/sc%202652910p.txt|format=TXT|title=Vodafone International Holdings B.V. : Appellant(s) versus Union of India & Anr. : Respondent(s)|publisher=Courtnic.nic.in|accessdate=8 August 2016|archive-date=2015-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20151226022536/http://courtnic.nic.in/supremecourt/temp/sc%202652910p.txt|url-status=dead}}</ref> 2011 ജൂലൈയിൽ വോഡഫോൺ ഗ്രൂപ്പ് തങ്ങളുടെ പങ്കാളിയായ എസ്സാറിൻറെ മൊബൈൽ ഫോൺ ബിസിനസ്‌ 5.46 ബില്ല്യൺ യുഎസ് ഡോളറിനു വാങ്ങി. ഇതുവഴി എസ്സാറിൻറെ 74 ശതമാനം ഉടമസ്ഥത വോഡഫോണിനായി. വോഡാഫോൺ എസ്സാറിൽ [[വോഡാഫോൺ|വോഡാഫോണിന്]] 52 ശതമാനമും എസ്സാർ ഗ്രൂപ്പിന് 23 ശതമാനവും ഓഹരി ഉണ്ടായിരുന്നു. ബാക്കി 15 ശതമാനം മറ്റ് ഇന്ത്യൻ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കാണ്. ==സേവനങ്ങൾ== ===മൊബൈൽ സേവനങ്ങൾ=== 2015 മെയ്‌ 19-നു 3ജി സ്പെക്ട്രം ലേലം അവസാനിച്ചപ്പോൾ 9 സർക്കിളുകളിലെ സ്പെക്ട്രം വാങ്ങാനായി വോഡഫോൺ 11617.86 മില്യൺ ഇന്ത്യൻ രൂപ (ലേലത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ രണ്ടാമത്തെ തുക) അടച്ചു. ഡൽഹി, ഗുജറാത്ത്‌, ഹരിയാന, [[കൊൽക്കത്ത]], മഹാരാഷ്ട്ര & ഗോവ, മുംബൈ, തമിഴ്നാട്‌,[[കേരളം]], ഉത്തർ പ്രദേശ്‌ (ഈസ്റ്റ്), വെസ്റ്റ് ബംഗാൾ എന്നീ സർക്കിളുകളിലാണ് വോഡഫോൺ 3ജി സർവീസ് നൽകുക. <ref>{{cite web|url=http://www.medianama.com/2010/05/223-3g-auction-india-ends-provisional-winners/|title=India’s 3G Auction Ends; Operator And Circle-Wise Results|work=MediaNama|accessdate=8 August 2016}}</ref> 2011 മാർച്ച്‌ 16-നു ഉത്തർ പ്രദേശ്‌ (ഈസ്റ്റ്) സർക്കിളിലെ ലക്നോവിൽ വോഡഫോൺ 3ജി സേവനങ്ങൾ ആദ്യമായി അവതരിപ്പിച്ചു. ടാറ്റാ ഡോകോമോ, റിലയൻസ് കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻസ്, എയർടെൽ, എയർസെൽ എന്നിവയ്ക്കു ശേഷം ഇന്ത്യയിൽ 3ജി സർവീസ് ആരംഭിക്കുന്ന അഞ്ചാമത്തെ സ്വകാര്യ ഓപ്പറേറ്ററാണ് വോഡഫോൺ. 2012 ജൂൺ 28-നു വോഡഫോൺ പുതിയ അന്താരാഷ്‌ട്ര റോമിംഗ് പാക്കേജ് ആരംഭിച്ചു, അതുവഴി ഉപയോക്താകൾക്ക് അവർ സന്ദർശിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് വിവിധ വാടകകൾ നൽകേണ്ടതില്ല. 2015 ഡിസംബർ 8-നു 1800 മെഗാഹെർട്സ് ബാൻഡിൽ ഇന്ത്യയിൽ 4ജി സർവീസ് വോഡഫോൺ പ്രഖ്യാപിച്ചു, കേരളത്തിലെ കൊച്ചിയിലാണ് ആദ്യം അവതരിപ്പിച്ചത്. == വരിക്കാർ == സെല്ലുലാർ ഓപ്പറേറ്റർ അസോസിയേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം വോഡാഫോൺ എസ്സാറിൻറെ വരിക്കാരുടെ എണ്ണം താഴെപ്പറയുന്നു<ref>[http://www.trai.gov.in/WriteReadData/trai/upload/PressReleases/665/pr19mar09no32.pdf<!-- Bot generated title -->]</ref> * നഗരം Nov'2008 * [[മുംബൈ]] 4115671 * [[ഡൽഹി]] 3741037 * [[കൊൽക്കത്ത]] 2481872 * [[ചെന്നൈ]] 1472340 * [[ഗുജറാത്ത്]] 7241167 * [[ആന്ധ്രപ്രദേശ്]] 3430016 * [[കർണ്ണാടക]] 3333207 * [[പഞ്ചാബ്]] 1944733 * [[ഹരിയാന]] 1878339 * [[ഉത്തർപ്രദേശ്]] (West) - 3825035 * [[ഉത്തർപ്രദേശ്]] (East) - 5589567 * [[രാജസ്ഥാൻ]] - 4343407 * [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ]] 4000994 * [[Maharashtra|മഹാരാഷ്ട്ര]] 3833719 * [[Tamil Nadu|തമിഴ്നാട്]] 4509341 * [[കേരളം]] 2704412 * [[ഒറീസ]] 137445 * [[Assam]] 45486 * North East 29814 * [[Madhya Pradesh]] 50213 * [[Chhattisgarh]] 207 only * [[Bihar]] 76349 * Himachal Pradesh 193 == അവലംബം == <references/> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://www.adrants.com/2009/04/vodafone-unleashes-mad-zoozoos-on-india.php Vodafone Unleashes Mad Zoozoos] * [http://keralaonline.com/entertainment/zoozoo-the-new-brand-endorser-for-vodafone_38304.html Zoozoo the new brand endorser for Vodafone] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090504140823/http://keralaonline.com/entertainment/zoozoo-the-new-brand-endorser-for-vodafone_38304.html |date=2009-05-04 }} * [http://www.zeenews.com/news528116.html More on Zoozoos] * [http://www.afaqs.com/perl/news/story.html?sid=23893 Zoozoo: The new brand 'endorser' for Vodafone] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090501232843/http://www.afaqs.com/perl/news/story.html?sid=23893 |date=2009-05-01 }} * [http://www.vodafone.in/pages/index.aspx Official site of Vodafone India] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100217111832/http://www.vodafone.in/Pages/index.aspx |date=2010-02-17 }} * [http://www.vodafone.com Official site of the Vodafone Group] * [http://www.vodafone.in/existingusers/Pages/vodafoneTVC.aspx Hutch/Vodafone's Creative Television Commercials] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100306050840/http://vodafone.in/existingusers/pages/vodafonetvc.aspx |date=2010-03-06 }} {{Vodafone}} {{Telecommunication companies of India}} [[വർഗ്ഗം:ടെലികമ്മ്യൂണിക്കേഷൻ കമ്പനികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] gx4rtcc4y2n93xjakv434235z8ra953 0 70807 4617011 4588862 2026-05-03T13:29:44Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617011 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Yvonne Ridley}} {{Infobox journalist | image= | name = | | birthname = | birth_date = 1959 | birth_place = [[സ്റ്റാൻലി]], [[കൗണ്ടി ദുരാം]], [[ഇംഗ്ലണ്ട്]] | age = 41 | death_date = | death_place = | occupation = [[പത്രപ്രവർത്തകയും]] സന്നദ്ധപ്രവർ‍ത്തകയും | alias = | gender = സ്ത്രീ | status = | title = | family = | spouse = | children = | relatives = | ethnic = | religion = [[Islam|ഇസ്ലാം]] | salary = | networth = | credits = | URL = http://www.yvonneridley.org | agent = }} 2001 ൽ [[താലിബാൻ]] ബന്ധിയാക്കിയതിലൂടെ ലോകശ്രദ്ധ നേടുകയും പിന്നീട് ഇസ്ലാം മതം സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്ത ഒരു [[ബ്രിട്ടൻ|ബ്രിട്ടീഷ്]] പത്രപ്രവർത്തകയും 'റെസ്പെക്റ്റ് പാർട്ടി'യുടെ നേതാവുമാണ്‌ '''യിവോൺ റിഡ്‌ലി''' (ജനനം:1959). [[സിയോണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനം|സയണിസത്തിനും]] പാശ്ചാത്യ മാധ്യമങ്ങളുടെ ദുഷ്പ്രചരണത്തിനുമെതിരെ യിവോൺ റിഡ്‌ലിയുടെ പോരാട്ടം ശക്തമാണ്‌{{cn}}. ഇപ്പോൾ [[ഇറാൻ|ഇറാനിലെ]] ഇംഗ്ലീഷ് ചാനലായ പ്രസ്സ് ടി.വി.യിൽ ജോലിചെയ്യുകയാണിവർ. കേരളത്തിലും സന്ദർശനം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. == ജീവിതരേഖ == മുപ്പത് വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഒരു പ്രാദേശിക പത്രറിപ്പോർട്ടറായാണ്‌ യിവോൺ റിഡ്‌ലിയുടെ തുടക്കം. പിന്നീട് [[ദ ഒബ്സർ‌വർ]], [[ഡൈലി മിറർ]], [[ദ സൻ‌ഡേ ടൈംസ്]] എന്നീ പത്രങ്ങളിൽ പത്തുവർഷത്തോളം ജോലി ചെയ്തു. [[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ|അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ]] , [[ഇറാഖ്]], [[പലസ്തീൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് [[ബി.ബി.സി.]],[[സി.എൻ.എൻ]] എന്നിവക്ക് വേണ്ടി അവർ ബ്രോഡ്കാസ്റ്ററായും അവതാരകയായും ജോലി ചെയ്തു.തന്റെ ഒഴിവ് സമയങ്ങളിൽ [[ബ്രിട്ടൻ|ബ്രിട്ടന്റെയും]] ലോകത്തിന്റെ തന്നെയും വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ സഞ്ചരിച്ച് സമാധാന പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കും യുദ്ധവിരുദ്ധ പ്രസ്ഥാനങ്ങൾക്കും നേതൃത്വം നൽകുന്നു. കൂടാതെ സാമൂഹിക സേവന പ്രവർത്തനങ്ങളിലും അശരണരെ ഉദാരമായി സഹായിക്കുന്നതിലും താത്പര്യമെടുക്കുന്നു. == താലിബാൻ ബന്ധിയാക്കുന്നു == [[ബ്രിട്ടൺ|ബ്രിട്ടണിലെ]] 'സൻഡേ എക്സ്പ്രസിന്‌' വേണ്ടി ജോലി ചെയ്യുന്ന സമയത്ത് 2001 ൽ [[അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ|അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിൽ]] നിന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നതിന്‌ വേണ്ടി വീസക്ക് പലപ്രാവശ്യം അപേക്ഷിച്ചെങ്കിലും വീസ നിശേധിച്ചതിനാൽ [[ബി.ബി.സി.|ബി.ബി.സിയുടെ]] റിപ്പോർട്ടർ ജോൺസിംസൺ ബുർഖ ധരിച്ച് ഒളിച്ചുകടന്ന രീതി പിന്തുടർന്നുകൊണ്ടാണ്‌ യിവോൺ റിഡ്‌ലിയും അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിലേക്ക് പോകുന്നത്. പക്ഷേ പാസ്പോർട്ടും വീസയും ഇല്ലാത്തതിനാൽ പിടിക്കപ്പെട്ട ഇവർ പതിനൊന്ന് ദിവസം താലിബാൻ പോരാളികളുടെ ബന്ധിയായി കഴിയേണ്ടിവന്നു. പിടിയിലായ സമയത്ത് ഒരു [[താലിബാൻ]] പോരാളി തന്നോട് ഇസ്ലാം മതം സ്വീകരിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടങ്കിലും യിവോൺ റിഡ്‌ലി അത് നിരാകരിച്ചു.പക്ഷെ മോചിതയായാൽ ഖുർ‌ആൻ വായിക്കാൻ താൻ സമയം കാണുമെന്ന് താലിബാന്‌ അവർ ഉറപ്പ് കൊടുത്തു. == ഇസ്‌ലാമിലേക്ക് == താലിബാന്റെ പിടിയിൽ നിന്ന് മോചിതയായ റിഡ്ലി ,ഖുർ‌ആൻ വായിക്കും എന്ന തന്റെ വാക്ക് പാലിച്ചു.പക്ഷേ താലിബാന്റെ പ്രവൃത്തികൾക്കൊന്നും ഖുർ‌ആനിൽ യാതൊരു ന്യായീകരണവും ഇല്ല എന്നവർ വ്യക്തമാക്കി<ref>[http://www.youtube.com/watch?v=fkN6P8Bp7jE YouTube - Yvonne Ridley on the Taliban (MSU)<!-- Bot generated title -->]</ref>.ഖുർ‌ആൻ സ്ത്രീകളുടെ [[മാഗ്നാകാർട്ട|മാഗ്‌ന കാർട്ടയാണന്നും]] അവർ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു<ref>[http://news.bbc.co.uk/1/hi/programmes/3663771.stm BBC NEWS | Programmes | A Muslim in the family<!-- Bot generated title -->]</ref>.2003 ൽ അവർ [[ഇസ്ലാം]] സ്വീകരിച്ചു.തന്റെ വിശ്വാസത്തിലേക്കുള്ള യാത്ര 2004 ലെ ബി.ബി.സിയുടെ റിലിജിയൻ സൈറ്റിൽ അവർ വിവരിക്കുന്നു. == ഗ്രന്ഥം == *ഇൻ ദ ഹാൻഡ്സ് ഓഫ് താലിബാൻ:ഹെർ എക്സ്ട്രാ ഓർഡിനറി സ്റ്റോറി *ടിക്കറ്റ് ടു പാരഡൈസ് == ഡോക്യുമെന്ററി == *ഇൻ സേർച്ച് ഓഫ് പ്രിസണർ 650 (ഹസനുൽ ബന്ന ഗനിയുമായി ചേർന്ന് തയ്യാറാക്കിയത്) == വിമർശനം == [[സ്റ്റോക്ഹോം സിൻഡ്രം|സ്റ്റോക്ഹോം സിൻഡ്രമാണ്‌]] യിവോൺ റിഡ്‌ലിയെ [[മതം]] മാറ്റത്തിന്‌ പ്രേരിപ്പിച്ചത് എന്ന് ബി.ബി.സി ന്യൂസ് എഴുതിയെങ്കിലും അവർ അത് നിഷേധിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു :''എന്നെ മസ്തിഷ്ക പ്രക്ഷാളനം ചെയ്യാൻ ആരും ഒരു സമയത്തും ശ്രമിച്ചിട്ടില്ല''. 2004 ലെ ബി.ബി.സി. റിലിജിയൻ പരിപാടിയിൽ യിവോൺ റിഡ്‌ലി തന്റെ ഇസ്ലാമത വിശ്വാസത്തിലേക്കുള്ള യാത്ര വിവരിക്കുന്നുണ്ട്. ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറം കണ്ണികൾ== * [http://www.yvonneridley.org Official Yvonne Ridley site] * [http://www.respectcoalition.org/elect/local.php?seatid=45 Official Yvonne Ridley 2005 election site] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071222080216/http://www.respectcoalition.org/elect/local.php?seatid=45 |date=2007-12-22 }} * [http://www.halaltube.com/category/yvonne-ridley Yvonne Ridley audio and video lectures]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} from Halal Tube * [http://www.turntoislam.com/forum/showthread.php?t=21" Video media of Yvonne Ridley Explaining Her kidnap Ordeal, Islam and Women Clears Misconceptions"], ''www.TurnToIslam.com'', 25 April 2006. - webpage with 1-hour long interview. Page contains streaming [[Macromedia Flash|Flash]] video. * [http://www.bbc.co.uk/insideout/northeast/series4/yvonne_ridley_iraq.shtml "Yvonne Ridley"], ''[[BBC]] Inside Out – North East & Cumbria'', 6 October 2003. * [http://www.journalism.co.uk/profiles/profile6.shtml "Online Journalist Profile: Yvonne Ridley, Al-Jazeera.net"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070822104020/http://www.journalism.co.uk/profiles/profile6.shtml |date=2007-08-22 }}, interview by Jemima Kiss, ''Journalism.co.uk'', 10 January 2004. * [http://www.msany.net/shuruq/yvonne_riddley_3-23-2006.mp3 Yvonne Ridley's account of her experience with Afghanistan and Islam] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081029150704/http://www.msany.net/shuruq/yvonne_riddley_3-23-2006.mp3 |date=2008-10-29 }}, ''[[Muslim Students' Association|MSA]] NY'', 23 March 2006. [[MP3]] audio. * [http://www.ezania.net/library/audio/stop_collaboration_with_poli.htm "Stop collaboration with police"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110928205818/http://www.ezania.net/library/audio/stop_collaboration_with_poli.htm |date=2011-09-28 }}, ''Ezania.net''. – Includes link to [[MP3]] of 7 June 2006 BBC 4 interview with Yvonne Ridley after the [[2 June 2006 London terror raid]] in which she urges Muslims to quit all collaboration with the Metropolitan police until they release the two arrested youths. * [http://pathtoheaven.blogspot.com/2006/11/how-i-came-to-love-veil.html How I Came To Love The Veil] an article by Yvonne about women veiling themselves. * [http://www.cbc.ca/thehour/video.php?id=1671 Yvonne Ridley Interview] on [[The Hour (Canadian TV series)|The Hour]] with [[George Stroumboulopoulos]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രിട്ടീഷ് പത്രപ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇസ്ലാം സ്വീകരിച്ച പ്രമുഖർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളം സന്ദർശിച്ച വിദേശിപ്രമുഖർ]] [[വർഗ്ഗം:1958-ൽ ജനിച്ചവർ]] hxibxv0jzg1536cwwrjr5r16n9vpkb9 0 92378 4617066 3068740 2026-05-03T23:45:47Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617066 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Loo}} [[പ്രമാണം:Loo Winds India Pakistan Map.jpg|thumb| ലൂവിന്റെ പാത - [[Indian subcontinent|ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ]] മരൂഭൂമി പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്ന് തുടങ്ങി, [[Indo-Gangetic Plain|സിന്ധു-ഗംഗാ സമതലത്തിലുടെ]] വീശുന്നു. ]] [[Indo-Gangetic Plain|ഉത്തരേന്ത്യൻ സമതലങ്ങളിൽ]] വേനൽക്കാലങ്ങളിൽ ഉച്ചതിരിഞ്ഞുണ്ടാകുന്ന ചൂടുകൂടിയ ശക്തമായ കാറ്റാണ്‌ '''ലൂ''' ([[Hindi]]: लू, [[Urdu]]: لو, [[Punjabi language|Punjabi]]: ਲੂ).<ref name="rana2007">{{Citation | title=Essentials of Ecology and Environmental Science | author=S.V.S. Rana | year=2007 | publisher=Prentice Hall of India | isbn=8120333004 | url=http://books.google.com/books?id=IAPKG4LEBbQC | quote=''... In the plains of northern India and Pakistan, sometimes a very hot and dry wind blows from the west in the months of May and June, usually in the afternoons. It is known as loo. Its temperature invariably ranges between 45&nbsp;°C and 50&nbsp;°C. People, when exposed to loo ...''}}</ref> ഈ കാറ്റുകൾ നിമിത്തമുള്ള ചൂടിന്റെ (45&nbsp;°C-50&nbsp;°C) സൂര്യാഘാതത്തിൽ ആളുകൾ മരണമടയാറുണ്ട്.<ref name="rana2007" /> == തുടക്കവും ഒടുക്കവും == ലൂ തുടങ്ങുന്നത് ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ വടക്ക് കിഴക്ക് ഭാഗത്തുള്ള വലിയ മരുഭൂമികളിൽ നിന്നാണ്‌ ഈ കാറ്റ് തുടങ്ങുന്നത്. [[ഥാർ മരുഭൂമി|ഗ്രേറ്റ് ഇന്ത്യൻ മരുഭൂമി]], [[ചോലിസ്ഥാൻ മരുഭൂമി]], തെക്ക് ബലൂചിസ്ഥാൻ മരുഭൂമി എന്നിവിടങ്ങളാണ്‌ ഇതിന്റെ ഉറവിടം. <ref name="deka2006">{{Citation | title=Geography: Physical and Human | author=Phani Deka | year=2006 | publisher=New Age International | isbn=8122419127 | url=http://books.google.com/books?id=-C-1B9gk9s4C | quote=''... In north India, the hot wind of Thar desert that blows during early summer is called Loo ...''}}</ref> ഈ കാറ്റ് അവസാനിക്കുന്നത് ഇന്ത്യയിലെ മൺസൂൺ കാലത്തിന്റെ ആരംഭത്തോടെയാണ്‌. വടക്കേ ഇന്ത്യയിലെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ ലൂ, വളരെ ശക്തമായും പൊടിയോടു കൂടിയും വീശാറുണ്ട്. ഇതിനെ കറുത്ത കൊടുങ്കാറ്റ് എന്ന അർത്ഥത്തിൽ കാലി ആന്ധി എന്നാണ്‌ അറിയപ്പെടുന്നത്. <ref name="wol2009a">{{Citation | title=Andhi (Kali Andhi) | publisher=WeatherOnline | accessdate=2009-06-21 | url=http://www.weatheronline.co.uk/reports/wind/The-Andhi.htm | quote=''... The Kali Andhi, or black storm is a violent, squally dust storm occuring{{sic}} in late spring in north-western India. The Andhi heralds the imminent arrival of the monsoon ...'' | archive-date=2013-09-01 | archive-url=https://web.archive.org/web/20130901071326/http://www.weatheronline.co.uk/reports/wind/The-Andhi.htm | url-status=dead }}</ref> == അവലംബം == {{reflist}} == ഇതും കൂടി കാണുക == * [[കാറ്റ്]] {{geo-stub}} [[വർഗ്ഗം:കാലാവസ്ഥ]] [[വർഗ്ഗം:കാറ്റുകൾ]] r5jm6ip1pb88fv4v0vsxm1hm9i2adj0 0 111285 4617056 4440538 2026-05-03T22:18:15Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617056 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|LASIK}} {{For|ലാസെക് സർജറിയെക്കുറിച്ച് അറിയാൻ|ലാസെക്}} {{Infobox medical intervention | Name = ലാസിക് | Image = US Navy 070501-N-5319A-007 Capt. Joseph Pasternak, an ophthalmology surgeon at National Naval Medical Center Bethesda, lines up the laser on Marine Corps Lt. Col. Lawrence Ryder's eye before beginning LASIK IntraLase surgery.jpg | Caption = യുഎസ് നാഷണൽ നേവൽ മെഡിക്കൽ സെൻററിൽ എക്‌സൈമർ ലേസർ ഉപയോഗിച്ച് ലാസിക് ശസ്ത്രക്രിയ നടത്തുന്നു | field = [[Ophthalmology]], [[optometry]] | ICD10 = | ICD9 = {{ICD9proc|11.71}} | MeshID = D020731 | OPS301 = | MedlinePlus = 007018 | OtherCodes = }} [[ഹ്രസ്വദൃഷ്ടി]], [[ദീർഘദൃഷ്ടി]], [[അസ്റ്റിഗ്മാറ്റിസം]] എന്നിങ്ങനെ [[മനുഷ്യ നേത്രം|കണ്ണിനെ]] ബാധിക്കുന്ന [[അപവർത്തന ദോഷം|റിഫ്രാക്റ്റീവ് പിശകുകൾ]] തിരുത്തുന്നതിനുള്ള നൂതന മാർഗ്ഗമാണ് '''ലാസിക് സർജറി'''. ലേസർ-അസിസ്റ്റഡ് ഇൻ സൈറ്റു കെരാറ്റോമില്യൂസിസ് എന്നതിൻറെ ചുരുക്കപ്പേരാണ് ലാസിക് എന്നത്. ഇത് [[ലേസർ]] ഉപയോഗിച്ചുള്ള ചികിത്സാ രീതിയാണ്. കണ്ണിന്റെ കോർണിയയെ പുനർനിർമ്മിക്കാൻ ലേസർ അല്ലെങ്കിൽ മൈക്രോകെരാറ്റോം ഉപയോഗിക്കുന്ന ഈ നൂതന ശസ്ത്രക്രിയ ഒരു നേത്രരോഗവിദഗ്ദ്ധനാണ് നടത്തുന്നത്. ലാസിക്, മിക്ക ആളുകൾക്കും [[കാഴ്ച ശക്തി]] മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിൽ, [[കണ്ണട|കണ്ണടകൾ]] അല്ലെങ്കിൽ [[കൊണ്ടാക്റ്റ് ലെൻസ്|കോൺടാക്റ്റ് ലെൻസുകൾ]] എന്നിവയ്ക്ക് പകരം ദീർഘകാലം നിലനിൽക്കുന്ന ഒരു ബദൽ നൽകുന്നു.<ref>{{cite news| url=http://www.irishtimes.com/health-and-beauty/laser-eye-surgery-in-ireland/ | work=The Irish Times | title=Laser Eye Surgery | first=Stephen | last=Maguire}}</ref> 18 വയസ്സ് വരെ, ഹ്രസ്വദൃഷ്ടി ഉള്ളവരുടെ കാഴ്ചയിൽ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കാം. അതിനാൽ, ലാസിക്ക് ശസ്ത്രക്രിയ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിന് മുമ്പ് വ്യക്തിക്ക് കുറഞ്ഞത് 18 വയസ്സ് തികയണം. അതോടൊപ്പം ഒരു വർഷത്തിലേറെ നേത്രശക്തിയും കണ്ണടയുടെ പവറും മാറ്റമില്ലാതെ തുടർന്നാൽ മാത്രമാണ് ലാസിക്ക് നിർദ്ദേശിക്കുന്നത്.<ref>{{cite news| url=https://www.ojaseyehospital.com/blog/are-you-eligible-for-undergoing-lasik-treatment-in-india/| work=www.ojaseyehospital.com | title=ഇന്ത്യയിൽ ലാസിക് ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് നിങ്ങൾ യോഗ്യരാണോ?}}</ref> <ref>{{cite news| url=https://www.lasikindia.in/qualifications-to-undergo-lasik/| work=www.lasikindia.in| title=ലാസിക്കിന് വിധേയമാക്കാനുള്ള യോഗ്യതകൾ| access-date=2020-05-07| archive-date=2020-08-14| archive-url=https://web.archive.org/web/20200814043128/https://www.lasikindia.in/qualifications-to-undergo-lasik/| url-status=dead}}</ref> ഇതു വളരെ വേഗം നടത്താവുന്നതും ചെയ്ത ദിവസം തന്നെ തിരിച്ചു വീട്ടിൽ പോകാവുന്നതും ആയ ശസ്ത്രക്രിയ ആണ്. ===വെള്ളെഴുത്ത്=== [[വെള്ളെഴുത്ത്]] ചികിൽസയിൽ പ്രെസ്ബൈലാസിക് എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു തരം ലാസിക് ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇത് താരതമ്യേന പുതിയ ശസ്ത്രക്രിയ രീതിയാണ്. ഇതിൻറെ ഫലങ്ങളെക്കുറിച്ച് പഠനങ്ങൾ നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്, ഈ ലാസിക് ചെയ്ത ചില ആളുകൾക്ക് കാഴ്ചശക്തി കുറയുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്.<ref>{{cite journal | vauthors = Pallikaris IG, Panagopoulou SI | title = PresbyLASIK approach for the correction of presbyopia | journal = Current Opinion in Ophthalmology | volume = 26 | issue = 4 | pages = 265–72 | date = July 2015 | pmid = 26058023 | doi = 10.1097/icu.0000000000000162 }}</ref> ==ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് മുമ്പുള്ള നടപടിക്രമങ്ങൾ== ===കോൺടാക്റ്റ് ലെൻസുകൾ=== സോഫ്റ്റ് കോൺടാക്റ്റ് ലെൻസുകൾ ധരിക്കുന്ന രോഗികൾ ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് 5 മുതൽ 21 ദിവസം മുൻപും, ഹാർഡ് കോൺടാക്റ്റ് ലെൻസുകൾ ധരിക്കുന്ന രോഗികൾ കുറഞ്ഞത് ആറ് ആഴ്ച മുൻപും കോണ്ടാക്റ്റ് ലെൻസ് ഉപയോഗം നിർത്താൻ നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. ===പ്രീ ഓപ്പറേറ്റീവ് പരിശോധനകൾ=== കാഴ്ച സ്ഥിരപ്പെടുടേണ്ടതിനാൽ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിൽ, എഫ്ഡി‌എ 18 അല്ലെങ്കിൽ 22 വയസ്സിന് മുകളിലുള്ളവർക്ക് ആണ് ലാസിക് ചെയ്യുന്നത് അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്. ഏറ്റവും പ്രധാനമായി, ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് മുമ്പായി ഒരു വർഷമെങ്കിലും (കുറഞ്ഞത് 6 മാസം) രോഗിയുടെ കണ്ണ് കുറിപ്പടി സ്ഥിരമായിരിക്കണം. പ്യൂപ്പിൾ വികസിപ്പിച്ച് കണ്ണിലെ ററ്റിനയുടെ പരിശോധന നടത്തണം. ശസ്‌ത്രക്രിയയ്‌ക്ക് മുമ്പ്, രോഗിയുടെ കോർണിയയുടെ കനം നിർണ്ണയിക്കാൻ ഒരു പാക്കിമീറ്റർ ഉപയോഗിച്ച് പരിശോധിക്കുന്നു, കൂടാതെ ടോപ്പോഗ്രാഫർ അല്ലെങ്കിൽ കോർണിയൽ ടോപ്പോഗ്രാഫി മെഷീൻ ഉപയോഗിച്ച് അവയുടെ ഉപരിതല പരിശോധന നടത്തുന്നു. കുറഞ്ഞ പവർ ലേസർ ഉപയോഗിച്ച് കോർണിയയുടെ ടോപ്പോഗ്രാഫിക് മാപ്പ് സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ടോപ്പോഗ്രാഫിയിൽ കെരാട്ടോകോണസ് പോലുള്ള ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ കണ്ടെത്തിയാൽ അത് ശസ്ത്രക്രിയക്ക് വിപരീതഫലം നൽകുന്നതിനാൽ ശസ്ത്രക്രിയ ഒഴിവാക്കേണ്ടി വന്നേക്കാം. കോർണിയയുടെ ആകൃതിയിലുള്ള ആസ്റ്റിഗ്മാറ്റിസവും മറ്റ് ക്രമക്കേടുകളും ശസ്ത്രക്രിയക്ക്മുൻപ് കണ്ടെത്തണം. ഈ വിവരം ഉപയോഗിച്ച്, നീക്കം ചെയ്യേണ്ട കോർണിയ ടിഷ്യുവിന്റെ അളവും സ്ഥാനവും സർജൻ കണക്കാക്കുന്നു. നടപടിക്രമത്തിനുശേഷം അണുബാധയ്ക്കുള്ള സാധ്യത കുറയ്ക്കുന്നതിന് രോഗിക്ക് ആൻറിബയോട്ടിക് നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു, ചിലപ്പോൾ ഒരു പ്രീ-മരുന്നായി ഒരു പ്രീ ആക്റ്റിങ് ഓറൽ സെഡേറ്റീവ് മരുന്നും നൽകുന്നു. വലിയ [[പ്യൂപ്പിൾ]], നേർത്ത കോർണിയ, വളരെ വരണ്ട കണ്ണുകൾ എന്നിവ ശസ്ത്രക്രിയ ഒഴിവാക്കാനുള്ള കാരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=https://www.tlcvision.com/lasik-candidate/|title=Am I a Candidate For LASIK Surgery? TLC Laser Eye Centers|website=Tlcvision.com|access-date=20 December 2018}}</ref> == ശസ്ത്രക്രിയ രീതി == ===ഫ്ലാപ്പ് സൃഷ്ടിക്കൽ=== [[File:Lasik Femtosegundo.gif|thumb|ഫെം‌ടോസെകണ്ട് ലേസർ ഉപയോഗിച്ച് ഫ്ലാപ്പ് സൃഷ്ടിക്കൽ]] [[File:Flaporhexis.webm|alt=Flaporhexis in SBK-LASIK|thumb|ഫ്ലാപോർഹെക്സിസ്, ഒരു ബദൽ രീതി]] മൃദുവായ കോർണിയ സക്ഷൻ റിംഗ് ഉപയോഗിച്ച് കണ്ണിൻറെ ചലനം നിയന്ത്രിക്കുന്നു. വർദ്ധിച്ച സക്ഷൻ ചികിത്സിക്കുന്ന കണ്ണിലെ കാഴ്ചയുടെ മങ്ങലിന് ചിലപ്പോൾ കാരണമായേക്കാം. കണ്ണ് അനക്കമില്ലാത്ത അവസ്ഥയിലായാൽ [[കോർണ്ണിയൽ എപ്പിത്തീലിയം|കോർണിയൽ എപിത്തീലിയം]], [[ബോമാൻസ് മെംബ്രേൻ|ബോമാൻസ് പാളി]] എന്നിവ മുറിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു ഫ്ലാപ്പ് സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഒരു മെറ്റൽ ബ്ലേഡ് ഉപയോഗിക്കുന്ന മെക്കാനിക്കൽ മൈക്രോകെരാറ്റോം അല്ലെങ്കിൽ കോർണിയയ്ക്കുള്ളിൽ അടുത്തടുത്ത് ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്ന ചെറിയ കുമിളകളുടെ ഒരു ശ്രേണി സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഒരു ഫെംടോസെകണ്ട് ലേസർ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഈ പ്രക്രിയ കൈവരിക്കുന്നത്. ഈ ഫ്ലാപ്പിന്റെ ഒരറ്റത്ത് ഒരു കീൽ അവശേഷിക്കുന്നു. ഫ്ലാപ്പ് പിന്നിലേക്ക് മടക്കി കോർണിയയുടെ മധ്യ പാളിയായ [[കോർണ്ണിയൽ സ്ട്രോമ|സ്ട്രോമ]] വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. ഫ്ലാപ്പ് മടക്കുന്ന പ്രക്രിയ ചിലപ്പോൾ അസ്വസ്ഥത സൃഷ്ടിക്കും. ===ലേസർ പുനർ‌നിർമ്മാണം=== ശസ്ത്രക്രിയ നടപടിക്രമത്തിന്റെ രണ്ടാം ഘട്ടം, ഒരു എക്‌സൈമർ ലേസർ (193 എൻ‌എം) ഉപയോഗിച്ചുകൊണ്ട് കോർണിയൽ സ്ട്രോമ പുനർ‌നിർമ്മിക്കുന്നതാണ്. ലേസർ, തൊട്ടടുത്തുള്ള സ്ട്രോമയ്ക്ക് കേടുപാടുകൾ വരുത്താതെ ടിഷ്യുവിനെ ബാഷ്പീകരിക്കുന്നു. ടിഷ്യു ഇല്ലാതാക്കാൻ ചൂടോ യഥാർത്ഥ കട്ടിംഗോ ആവശ്യമില്ല. ആഴത്തിലുള്ള കോർണിയൽ സ്ട്രോമയിൽ ലേസർ അബ്ളേഷൻ നടത്തുന്നത് മുമ്പത്തെ സാങ്കേതികതയായ ഫോട്ടോറെഫ്രാക്റ്റീവ് കെരാറ്റെക്ടമി (പി‌ആർ‌കെ) യേക്കാൾ വേഗത്തിലുള്ള വിഷ്വൽ വീണ്ടെടുക്കലിനും, വേദന ഒഴിവാക്കുന്നതിനും സഹായിക്കുന്നു.<ref>{{cite journal | vauthors = Shortt AJ, Allan BD, Evans JR | title = Laser-assisted in-situ keratomileusis (LASIK) versus photorefractive keratectomy (PRK) for myopia | journal = The Cochrane Database of Systematic Reviews | volume = 1 | issue = 1 | pages = CD005135 | date = January 2013 | pmid = 23440799 | doi = 10.1002/14651858.CD005135.pub3 | quote = There was evidence that LASIK gives a faster visual recovery than PRK and is a less painful technique. Results at one year after surgery were comparable: most analyses favoured LASIK but they were not statistically significant. }}</ref> രണ്ടാമത്തെ ഘട്ടത്തിൽ, ഫ്ലാപ്പ് എടുത്തുകഴിഞ്ഞാൽ രോഗിയുടെ കാഴ്ച മങ്ങുന്നു. ലേസറിന്റെ ഓറഞ്ച് ലൈറ്റിന് ചുറ്റുമുള്ള വെളുത്ത വെളിച്ചം മാത്രമേ അവർക്ക് കാണാൻ കഴിയൂ, ഇത് നേരിയ തോതിൽ കണ്ണിൻറെ സ്ഥാനം മാറാൻ കാരണമാകും. ഇത് മറികടക്കാൻ എക്‌സൈമർ ലേസർ ഒരു കണ്ണ് ട്രാക്കിംഗ് സംവിധാനം ഉപയോഗിക്കുന്നു, അത് രോഗിയുടെ കണ്ണിന്റെ സ്ഥാനം സെക്കൻഡിൽ 4,000 തവണ വരെ പിന്തുടരുന്നു, ചികിത്സാ മേഖലയ്ക്കുള്ളിൽ കൃത്യമായ പ്ലെയ്‌സ്‌മെന്റിനായി ലേസർ പൾസുകൾ റീഡയറക്‌ടുചെയ്യുന്നു. സാധാരണ പൾസ് 10 മുതൽ 20 നാനോസെക്കൻഡിൽ 1 മില്ലിജൂൾ (എംജെ) പൾസ് ഊർജ്ജമാണ്.<ref>{{cite web|url=http://freepatentsonline.com/5742626.html |title=Patent: ultraviolet solid state laser |website=Freepatentsonline.com |access-date=2011-12-10}}</ref> ===ഫ്ലാപ്പിൻറെ പുനസ്ഥാപനം=== ലേസർ ഉപയോഗിച്ച് സ്ട്രോമൽ ലെയർ പുനർനിർമ്മിച്ച ശേഷം, ഫ്ലാപ്പ് ചികിത്സാ സ്ഥലത്ത് ശ്രദ്ധാപൂർവ്വം പുനസ്ഥാപിക്കുകയും വായു കുമിളകൾ, അവശിഷ്ടങ്ങൾ, കണ്ണിൽ ശരിയായ ഫിറ്റ് എന്നിവ ഉണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ==ശസ്ത്രക്രിയാനന്തര പരിചരണം== ശസ്ത്രക്രിയാനന്തരം രോഗികൾക്ക് കണ്ണിലൊഴിക്കാൻ ആൻറിബയോട്ടിക്, ആൻറി-ഇൻഫ്ലമേറ്ററി തുള്ളി മരുന്നുകൾ നൽകുന്നു. രോഗികളോട് വിശ്രമിക്കാൻ പറയുകയും, തിളക്കമുള്ള ലൈറ്റുകളിൽ നിന്ന് കണ്ണുകൾ സംരക്ഷിക്കാനും, ഉറങ്ങുമ്പോൾ കണ്ണുകൾ തടവുന്നത് തടയാനും, കണ്ണുകൾ വരണ്ട് പോകുന്നത് കുറയ്ക്കാനും ഒക്കെയായി ഇരുണ്ട സംരക്ഷക കണ്ണടകൾ നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു. പ്രിസർവേറ്റീവ്-ഫ്രീ ആർട്ടിഫിഷ്യൽ കണ്ണുനീർ തുള്ളിമരുന്നുകൾ ഉപയോഗിച്ച് കണ്ണുകളെ മോയ്സ്ചറൈസ് ചെയ്യേണ്ടതും ആവശ്യമാണ്. ചില അവസരങ്ങളിൽ കോർണ്ണിയയുടെ സംരക്ഷണത്തിന് ബാൻഡേജ് കോൺടാക്റ്റ് ലെൻസ് സ്ഥാപിക്കുകയും 3-4 ദിവസത്തിനുശേഷം നീക്കം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു. സങ്കീർണതകൾക്കുള്ള അപകടസാധ്യത കുറയ്ക്കുന്നതിന് ശരിയായ ശസ്ത്രക്രിയാനന്തര പരിചരണത്തിന്റെ പ്രാധാന്യത്തെക്കുറിച്ച് രോഗികളെ അവരുടെ ശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ധർ അറിയിക്കേണ്ടത് അത്യാവശമാണ്. ==ലാസിക് ഒഴിവാക്കേണ്ട സാഹചര്യങ്ങൾ== എല്ലാവരും ലാസിക് ശസ്ത്രക്രിയക്ക് യോഗ്യരല്ല. കഠിനമായ കെരാട്ടോകോണസ് അല്ലെങ്കിൽ നേർത്ത കോർണിയകൾ ലാസിക്കിൽ നിന്ന് രോഗികളെ അയോഗ്യരാക്കിയേക്കാം, എന്നിരുന്നാലും മറ്റ് നടപടിക്രമങ്ങൾ പ്രായോഗിക ഓപ്ഷനുകളായിരിക്കാം. ഫച്സ് കോർണിയൽ എൻ‌ഡോതീലിയൽ ഡിസ്ട്രോഫി, കോർണിയൽ എപ്പിത്തീലിയൽ ബേസ്മെൻറ് മെംബ്രൻ ഡിസ്ട്രോഫി, റെറ്റിനയിലെ മുറിവ്, ഓട്ടോഇമ്മ്യൂൺ രോഗങ്ങൾ, കടുത്ത വരണ്ട കണ്ണുകൾ, കാര്യമായ ബ്ലെഫറിറ്റിസ് എന്നിവയുള്ളവരെ ലാസിക് പരിഗണിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ചികിത്സിക്കണം. ഗർഭിണികളോ നഴ്സിംഗോ ആയ സ്ത്രീകൾക്ക് സാധാരണയായി ലസിക്ക് വിധേയരാകാൻ അർഹതയില്ല.<ref>{{Cite web|url=https://eyewiki.aao.org/LASIK_for_Myopia_and_Astigmatism:_Safety_and_Efficacy#LASIK_Complications|title=LASIK for Myopia and Astigmatism: Safety and Efficacy - EyeWiki|website=eyewiki.aao.org|access-date=2019-08-06|archive-date=2024-09-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20240914194642/https://eyewiki.org/LASIK_for_Myopia_and_Astigmatism:_Safety_and_Efficacy#LASIK_Complications|url-status=dead}}</ref> വലിയ പ്യൂപ്പിൾ ഉള്ളവരിൽ ശസ്‌ത്രക്രിയയ്‌ക്കുശേഷം ഗ്ലെയർ, ഹാലോസ്, സ്റ്റാർ ബർസ്റ്റുകൾ, ഇരട്ട ദർശനം തുടങ്ങിയ ലക്ഷണങ്ങളുണ്ടാക്കാം. കോർണിയയുടെ ഒരു ഭാഗം മാത്രമേ ലേസർ ഉപയോഗിച്ച് ശരിയാക്കുന്നുള്ളൂ എന്നതിനാൽ, പുറമേയുള്ള ഭാഗങ്ങൾ ശരിയാക്കാതെ അവശേഷിക്കുന്നു. രാത്രിയിലോ ഇരുട്ടത്തോ ഒരു രോഗിയുടെ പ്യൂപ്പിൾ വികസിച്ച അവസ്ഥ വരുമ്പോൾ തിരുത്താത്ത പുറത്തെ ഭാഗം മൂലം പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref>{{Cite journal|last=Health|first=Center for Devices and Radiological|date=2018-11-03|title=When is LASIK not for me?|url=https://www.fda.gov/medical-devices/lasik/when-lasik-not-me|journal=FDA|language=en}}</ref> ==ദോഷഫലങ്ങൾ== ===ഉയർന്ന ഓർഡർ അബറേഷനുകൾ=== രോഗനിർണയത്തിനായി പ്രത്യേക പരിശോധന ആവശ്യമുള്ളതും സാധാരണ കണ്ണട (കണ്ണട) ഉപയോഗിച്ച് ശരിയാക്കാത്തതുമായ വിഷ്വൽ പ്രശ്നങ്ങളാണ് ഉയർന്ന ഓർഡർ അബറേഷനുകൾ. ഇവയിൽ 'സ്റ്റാർ ബർസ്റ്റുകൾ', 'ഗോസ്റ്റിംഗ്', 'ഹാലോസ്' എന്നിവയെല്ലാം ഉൾപ്പെടുന്നു. <ref>{{cite journal | vauthors = Pop M, Payette Y | title = Risk factors for night vision complaints after LASIK for myopia | url = https://archive.org/details/sim_ophthalmology_2004-01_111_1/page/3 | journal = Ophthalmology | volume = 111 | issue = 1 | pages = 3–10 | date = January 2004 | pmid = 14711706 | doi = 10.1016/j.ophtha.2003.09.022 }}</ref> ചില രോഗികൾ ഈ ലക്ഷണങ്ങളെ ശസ്ത്രക്രിയാനന്തരമായി വിവരിക്കുകയും ഫ്ലാപ്പിന്റെ രൂപവത്കരണവും ടിഷ്യു ഇല്ലാതാക്കലും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ലസിക് സാങ്കേതികതയുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref>{{cite journal | vauthors = Padmanabhan P, Basuthkar SS, Joseph R | title = Ocular aberrations after wavefront optimized LASIK for myopia | journal = Indian Journal of Ophthalmology | volume = 58 | issue = 4 | pages = 307–12 | date = Jul–Aug 2010 | pmid = 20534921 | pmc = 2907032 | doi = 10.4103/0301-4738.64139 }}</ref> പ്യൂപ്പിൾ വലുപ്പവും അബറേഷനും തമ്മിൽ ബന്ധമുണ്ട്. ഇത് കോർണിയയുടെ പുനർ‌നിർമ്മിച്ച ഭാഗവും, ലേസർ അടിക്കാത്ത പുറമേയുള്ള ഭാഗവും തമ്മിലുള്ള കോർണിയൽ ടിഷ്യുവിലെ ക്രമക്കേടിന്റെ ഫലമായിരിക്കാം. പ്യൂപ്പിൾ വലുപ്പം ലാസിക് ഫ്ലാപ്പിനേക്കാൾ ചെറുതായതിനാൽ പകൽ സമയത്തെ കാഴ്ചയിൽ ഇത് പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനുള്ള സാധ്യത കുറവാണ്. ===വരണ്ട കണ്ണുകൾ=== 95% രോഗികളിലും ലാസിക്കിന് ശേഷം വരണ്ട കണ്ണുകളുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു. ഇത് സാധാരണയായി താൽക്കാലികമാണെങ്കിലും, ചിലരിൽ ഇത് വിട്ടുമാറാത്തതും കഠിനവുമായ ഡ്രൈ ഐ സിൻഡ്രോം ആയി വികസിക്കുന്നു. ഡ്രൈ-ഐ സിൻഡ്രോം സാധാരണ കാഴ്ചയെ ബാധിക്കുന്ന തരത്തിൽ രൂക്ഷമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാറില്ലെങ്കിലും ചിലരുടെ ജോലിയേയും ജീവിതനിലവാരത്തെയും ഇത് സാരമായി ബാധിക്കും.<ref>{{cite web|url=https://www.fda.gov/medicaldevices/productsandmedicalprocedures/surgeryandlifesupport/lasik/ucm061354.htm|title=LASIK; What are the risks and how can I find the right doctor for me?|date=12 September 2011|publisher=[[Food and Drug Administration]]|access-date=26 October 2013}}</ref> വരണ്ട കണ്ണിൻറെ ലക്ഷണങ്ങളുണ്ടാക്കുന്ന സോഗ്രെൻ‌സ് സിൻഡ്രോം പോലെയുള്ള അസുഖങ്ങൾ ലാസിക്കിന് വിപരീതഫലങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്നതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ ഇത്തരം രോഗ ലക്ഷണങ്ങൽ ഉള്ളവരെ ലാസിക് ചെയ്യുന്നതിൽ നിന്ന് ഒഴിവാക്കാറൂണ്ട്.<ref>{{cite journal | vauthors = Simpson RG, Moshirfar M, Edmonds JN, Christiansen SM, Behunin N | title = Laser in situ keratomileusis in patients with collagen vascular disease: a review of the literature | journal = Clinical Ophthalmology | volume = 6 | pages = 1827–37 | year = 2012 | pmid = 23152662 | pmc = 3497460 | doi = 10.2147/OPTH.S36690 }}</ref> ===ഹാലോസ്=== ചിലരിൽ ലാസിക്ക് ശസ്ത്രക്രിയക്ക് ശേഷം രാത്രിയിൽ തിളക്കമുള്ള ലൈറ്റുകൾക്ക് ചുറ്റും ഹാലോസും സ്റ്റാർ ബർസ്റ്റുകളും കാണുന്നു. രാത്രിയിൽ, പ്യൂപ്പിൾ ഫ്ലാപ്പിനേക്കാൾ വലുതാകുന്നതാകാം ഇതിന് കാരണം. ===മറ്റ് സങ്കീർണതകൾ=== *ഫ്ലാപ്പ് സങ്കീർണതകൾ - ഫ്ലാപ്പ് സങ്കീർണതകൾ ഏകദേശം 0.244% ആണ്.<ref>{{cite journal | vauthors = Carrillo C, Chayet AS, Dougherty PJ, Montes M, Magallanes R, Najman J, Fleitman J, Morales A | display-authors = 6 | title = Incidence of complications during flap creation in LASIK using the NIDEK MK-2000 microkeratome in 26,600 cases | journal = Journal of Refractive Surgery | volume = 21 | issue = 5 Suppl | pages = S655-7 | year = 2005 | pmid = 16212299 }}</ref> ഫ്ലാപ്പ് സങ്കീർണതകൾ (സ്ഥാനമാറ്റം, ഫ്ലാമുകളിലെ മടക്കുകൾ പോലുള്ളവ പുനസ്ഥാപിക്കൽ, ലാമെല്ലാർ കെരറ്റൈറ്റിസ്, എപ്പിത്തീലിയൽ ഇൻഗ്രോത്ത് എന്നിവ പോലുള്ളവ) ലാമെല്ലാർ കോർണിയൽ ശസ്ത്രക്രിയകളിൽ സാധാരണമാണ് <ref>{{cite web |url=http://www.lasikinstitute.org/Intraoperative.html |title=Eye Surgery Education Council |website=Lasikinstitute.org |access-date=2011-12-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110928000153/http://www.lasikinstitute.org/Intraoperative.html |archive-date=2011-09-28 |url-status=dead }}</ref> എന്നാൽ അപൂർവമായി മാത്രമേ കാഴ്ച ശക്തി നഷ്ടപ്പെടുകയുള്ളൂ. ഫിസിഷ്യൻറെ അനുഭവജ്ഞാനം കൂടുന്നതിനനുസരിച്ച് മൈക്രോകെരാറ്റോമുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഇത്തരം സങ്കീർണതകൾ കുറയുന്നു. <ref>{{cite journal | vauthors = Tham VM, Maloney RK | title = Microkeratome complications of laser in situ keratomileusis | url = https://archive.org/details/sim_ophthalmology_2000-05_107_5/page/920 | journal = Ophthalmology | volume = 107 | issue = 5 | pages = 920–4 | date = May 2000 | pmid = 10811084 | doi = 10.1016/S0161-6420(00)00004-X }}</ref> *സ്ലിപ്പ്ഡ് ഫ്ലാപ്പ് - ശസ്ത്രക്രിയ കഴിഞ്ഞയുടനെ ഇതിനുള്ള സാധ്യത വളരെ വലുതാണ്, അതിനാൽ രോഗികളോട് സാധാരണഗതിയിൽ വീട്ടിലേക്ക് പോയി ഉറങ്ങാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടുന്നു. ഉറക്കത്തിലെ ഫ്ലാപ്പ് നീക്കം ഒഴിവാക്കാൻ രോഗികൾക്ക് സാധാരണയായി സ്ലീപ്പ് ഗോഗിളുകളോ കണ്ണ് ഷീൾഡുകളോ നൽകുന്നു. *ഫ്ലാപ്പ് ഇന്റർഫേസ് കണികകൾ - ഇത് ക്ലിനിക്കൽ പ്രാധാന്യം നിർണ്ണയിക്കാത്ത ഒരു കണ്ടെത്തലാണ്. സ്ലിറ്റ് ലാമ്പ് ബയോമൈക്രോസ്കോപ്പി വഴി പരിശോധിച്ച 38.7% കണ്ണുകളിലും കൺഫോക്കൽ മൈക്രോസ്കോപ്പി പരിശോധിച്ച 100% കണ്ണുകളിലും വിവിധ വലുപ്പങ്ങളുടെയും പ്രതിഫലനത്തിന്റെയും ഭാഗങ്ങൾ ക്ലിനിക്കലായി കാണാം.<ref>{{cite journal | vauthors = Vesaluoma M, Pérez-Santonja J, Petroll WM, Linna T, Alió J, Tervo T | title = Corneal stromal changes induced by myopic LASIK | journal = Investigative Ophthalmology & Visual Science | volume = 41 | issue = 2 | pages = 369–76 | date = February 2000 | pmid = 10670464 | url = http://www.iovs.org/cgi/content/full/41/2/369 }}</ref> *ഡിഫ്യൂസ് ലാമെല്ലർ കെരാറ്റിറ്റിസ് - ലാസിക് കോർണിയൽ ഫ്ലാപ്പിനും അന്തർലീനമായ സ്ട്രോമയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള ഇന്റർഫേസിൽ വെളുത്ത രക്താണുക്കളുടെ ശേഖരണം ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു കോശജ്വലന പ്രക്രിയ. സ്ലിറ്റ് ലാമ്പ് പരിശോധനയിൽ, കോശജ്വലന ഇൻഫിൽട്രേറ്റ് മണലിന്റെ തിരമാലകൾക്ക് സമാനമായി കാണപ്പെടുന്നതിനാൽ ഇതിനെ "സാൻഡ്സ് ഓഫ് സഹാറ സിൻഡ്രോം" എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ലാസിക്കിന് ശേഷം 2.3% സംഭവങ്ങൾ ഒരു യുഎസ്എ ഓർഗനൈസേഷൻ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു.<ref>{{cite journal | vauthors = Sun L, Liu G, Ren Y, Li J, Hao J, Liu X, Zhang Y | title = Efficacy and safety of LASIK in 10,052 eyes of 5081 myopic Chinese patients | journal = Journal of Refractive Surgery | volume = 21 | issue = 5 Suppl | pages = S633-5 | year = 2005 | pmid = 16212294 }}</ref> സ്റ്റിറോയിഡ് കണ്ണ് തുള്ളികൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഇത് സാധാരണയായി ചികിത്സിക്കുന്നത്. ചിലപ്പോൾ കണ്ണ് ശസ്ത്രക്രിയാവിദഗ്ധൻ ഫ്ലാപ്പ് ഉയർത്തി ശേഖരിക്കപ്പെട്ട കോശങ്ങൾ സ്വമേധയാ നീക്കംചെയ്യേണ്ടത് ആവശ്യമാണ്. ഫ്ലാപ്പ് സൃഷ്ടിക്കലിന്റെ അഭാവം മൂലം ഫോട്ടോറെഫ്രാക്റ്റീവ് കെരാറ്റെക്ടമിയിൽ ഇത് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിട്ടില്ല. *അണുബാധ - ചികിത്സയോട് പ്രതികരിക്കുന്ന അണുബാധ 0.04% ആയി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite journal | vauthors = Sun L, Liu G, Ren Y, Li J, Hao J, Liu X, Zhang Y | title = Efficacy and safety of LASIK in 10,052 eyes of 5081 myopic Chinese patients | journal = Journal of Refractive Surgery | volume = 21 | issue = 5 Suppl | pages = S633-5 | year = 2005 | pmid = 16212294 }}</ref> *ലാസിക്കിന് ശേഷമുള്ള കോർണിയൽ എക്ടാസിയ - ലാസിക്കിന് ശേഷം വേരിയബിൾ സമയത്ത് കോർണിയ മുന്നോട്ട് പോകാൻ തുടങ്ങുന്ന ഒരു അവസ്ഥ, ക്രമരഹിതമായ ആസ്റ്റിഗ്മാറ്റിസത്തിന് കാരണമാകുന്നു. ഈ അവസ്ഥ കെരാട്ടോകോണസിന് സമാനമാണ്. *സബ്കൺജങ്റ്റൈവൽ രക്തസ്രാവം - ഒരു റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം സബ്കൺജങ്റ്റൈവൽ രക്തസ്രാവം 10.5% ആയി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite journal | vauthors = Sun L, Liu G, Ren Y, Li J, Hao J, Liu X, Zhang Y | title = Efficacy and safety of LASIK in 10,052 eyes of 5081 myopic Chinese patients | journal = Journal of Refractive Surgery | volume = 21 | issue = 5 Suppl | pages = S633-5 | year = 2005 | pmid = 16212294 }}</ref> *കോർണിയ വടു - കോർണിയയുടെ ആകൃതിയിലുള്ള സ്ഥിരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ കോൺടാക്റ്റ് ലെൻസുകൾ ധരിക്കുന്നത് അസാധ്യമാക്കുന്നു. *എപ്പിത്തീലിയൽ ഇൻഗ്രോത്ത് - 0.01% ആയി കണക്കാക്കുന്നു. *ട്രോമാറ്റിക് ഫ്ലാപ്പ് ഡിസ്ലോക്കേഷനുകൾ - ലാസിക്ക് കഴിഞ്ഞ് ഏഴ് വർഷം വരെ ട്രോമാറ്റിക് ഫ്ലാപ്പ് ഡിസ്ലോക്കേഷനുകളുടെ കേസുകൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. *റെറ്റിന ഡിറ്റാച്ച്മെന്റ്: 0.36 ശതമാനം കണക്കാക്കുന്നു. <ref>{{cite journal | vauthors = Ruiz-Moreno JM, Alió JL | title = Incidence of retinal disease following refractive surgery in 9,239 eyes | journal = Journal of Refractive Surgery | volume = 19 | issue = 5 | pages = 534–47 | year = 2003 | pmid = 14518742 | doi = 10.3928/1081-597X-20030901-08 }}</ref> *കോറോയ്ഡൽ നിയോവാസ്കുലറൈസേഷൻ: 0.33 ശതമാനം കണക്കാക്കുന്നു.<ref>{{cite journal | vauthors = Ruiz-Moreno JM, Alió JL | title = Incidence of retinal disease following refractive surgery in 9,239 eyes | journal = Journal of Refractive Surgery | volume = 19 | issue = 5 | pages = 534–47 | year = 2003 | pmid = 14518742 | doi = 10.3928/1081-597X-20030901-08 }}</ref> *യുവിയൈറ്റിസ്: 0.18 ശതമാനം കണക്കാക്കുന്നു.<ref>{{cite journal | vauthors = Suarez E, Torres F, Vieira JC, Ramirez E, Arevalo JF | title = Anterior uveitis after laser in situ keratomileusis | journal = Journal of Cataract and Refractive Surgery | volume = 28 | issue = 10 | pages = 1793–8 | date = October 2002 | pmid = 12388030 | doi = 10.1016/S0886-3350(02)01364-0 }}</ref> *മലകയറ്റക്കാർക്ക് - ലാസിക്കിന് ശേഷം കോർണിയ സാധാരണയായി കനംകുറഞ്ഞതാണെങ്കിലും, സ്ട്രോമയുടെ ഒരു ഭാഗം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനാൽ, റിഫ്രാക്റ്റീവ് ശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ധർ കോർണിയയെ ഘടനാപരമായി ദുർബലപ്പെടുത്താതിരിക്കാൻ പരമാവധി കനം നിലനിർത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നു. ഉയർന്ന ഉയരത്തിൽ അന്തരീക്ഷമർദ്ദം കുറയുന്നത് ലസിക്ക് രോഗികളുടെ കണ്ണുകൾക്ക് അങ്ങേയറ്റം അപകടകരമാണെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല. എന്നിരുന്നാലും, ചില പർവതാരോഹകർക്ക് അങ്ങേയറ്റത്തെ ഉയരത്തിൽ ഒരു മയോപിക് മാറ്റം അനുഭവപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. <ref>{{cite journal | vauthors = Boes DA, Omura AK, Hennessy MJ | title = Effect of high-altitude exposure on myopic laser in situ keratomileusis | journal = Journal of Cataract and Refractive Surgery | volume = 27 | issue = 12 | pages = 1937–41 | date = December 2001 | pmid = 11738908 | doi = 10.1016/S0886-3350(01)01074-4 }}</ref><ref>{{cite journal | vauthors = Dimmig JW, Tabin G | title = The ascent of Mount Everest following laser in situ keratomileusis | journal = Journal of Refractive Surgery | volume = 19 | issue = 1 | pages = 48–51 | year = 2003 | pmid = 12553606 }}</ref> *ദീർഘകാലത്തിന് ശേഷമുള്ള സങ്കീർണതകൾ - ദീർഘകാല സങ്കീർണതകൾക്കുള്ള സാധ്യതകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു വലിയ തെളിവ് ഇതുവരെ സ്ഥാപിച്ചിട്ടില്ല, ഓപ്പറേറ്റർ അനുഭവം, ഉപകരണങ്ങൾ, സാങ്കേതികത എന്നിവയിലെ പുരോഗതി കാരണം ഇത് മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കാം..<ref>{{cite journal | vauthors = Hammer T, Heynemann M, Naumann I, Duncker GI | title = [Correction and induction of high-order aberrations after standard and wavefront-guided LASIK and their influence on the postoperative contrast sensitivity] | language = German | journal = Klinische Monatsblatter Fur Augenheilkunde | volume = 223 | issue = 3 | pages = 217–24 | date = March 2006 | pmid = 16552654 | doi = 10.1055/s-2005-858864 | df = }}</ref><ref>{{cite journal | vauthors = Alió JL, Montés-Mico R | title = Wavefront-guided versus standard LASIK enhancement for residual refractive errors | url = https://archive.org/details/sim_ophthalmology_2006-02_113_2/page/191 | journal = Ophthalmology | volume = 113 | issue = 2 | pages = 191–7 | date = February 2006 | pmid = 16378639 | doi = 10.1016/j.ophtha.2005.10.004 }}</ref><ref>{{cite journal | vauthors = Caster AI, Hoff JL, Ruiz R | title = Conventional vs wavefront-guided LASIK using the LADARVision4000 excimer laser | journal = Journal of Refractive Surgery | volume = 21 | issue = 6 | pages = S786-91 | year = 2005 | pmid = 16329381 }}</ref><ref>{{cite journal|url=https://www.fda.gov/MedicalDevices/ProductsandMedicalProcedures/SurgeryandLifeSupport/LASIK/ucm061354.htm|title=LASIK - What are the risks and how can I find the right doctor for me?|first=Center for Devices and Radiological|last=Health|journal=FDA|access-date=20 December 2018|date=2018-11-03}}</ref> *കണ്ണടയുടെ ഉപയോഗം കണക്കിലെടുക്കാതെ ശസ്ത്രക്രിയ കഴിഞ്ഞ് ഒരു വർഷത്തിനുശേഷം മികച്ച കാഴ്ച നഷ്ടപ്പെടാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://www.webmd.boots.com/eye-health/guide/lasik-laser-eye-surgery|title=LASIK laser eye surgery|website=Webmd.boots.com|language=en-GB|access-date=2016-05-06|archive-date=2016-05-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20160515073430/http://www.webmd.boots.com/eye-health/guide/lasik-laser-eye-surgery|url-status=dead}}</ref> *ഐ ഫ്ലോട്ടറുകൾ - ലസിക്ക് സൃഷ്ടിച്ച ഒക്കുലാർ മെക്കാനിക്കൽ സ്ട്രെസ് ഫലമായി വിട്രിയസ്, റെറ്റിന, മാക്കുല എന്നിവ തകരാറിലാക്കുന്നു. *ഒക്കുലാർ ന്യൂറോപതിക് വേദന (കോർണിയ ന്യൂറൽജിയ); അപൂർവ്വം<ref>{{cite news |last1=St. Philip |first1=Elizabeth |last2=Favaro |first2=Avis |title=Families deal with repercussions after rare but severe complications from laser eye surgery |url=https://www.ctvnews.ca/w5/families-deal-with-repercussions-after-rare-but-severe-complications-from-laser-eye-surgery-1.4363940 |accessdate=26 November 2019 |work=CTV |date=April 7, 2019 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914194133/https://www.ctvnews.ca/w5/families-deal-with-repercussions-after-rare-but-severe-complications-from-laser-eye-surgery-1.4363940 |url-status=dead }}</ref> *വിഷാദവും ആത്മഹത്യയും<ref>{{cite news |last1=St. Philip |first1=Elizabeth |last2=Favaro |first2=Avis |title=Families deal with repercussions after rare but severe complications from laser eye surgery |url=https://www.ctvnews.ca/w5/families-deal-with-repercussions-after-rare-but-severe-complications-from-laser-eye-surgery-1.4363940 |accessdate=26 November 2019 |work=CTV |date=April 7, 2019 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914194133/https://www.ctvnews.ca/w5/families-deal-with-repercussions-after-rare-but-severe-complications-from-laser-eye-surgery-1.4363940 |url-status=dead }}</ref> ==അവലംബം== {{reflist}} {{Eye procedures}} [[വർഗ്ഗം:ശസ്ത്രക്രിയ]] 6u1m76g1wdpiye6jj90waw63666zm48 0 141519 4617090 4611417 2026-05-04T03:36:47Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617090 wikitext text/x-wiki {{Infobox Person | birth_date = {{birth date and age|1955|3|7}} | name = വലീദ് ബിൻ തലാൽ | image = Al Waleed bin Talal 2015.jpg | caption = | birth_place = [[ജിദ്ദ]], [[സൗദി അറേബ്യ]] | occupation = [[വ്യവസായ സംഘാടകൻ]]/ [[നിക്ഷേപകൻ]] [[കിംഗ്ഡം ഹോൾഡിംഗ് കമ്പനിയുടെ]] ചെയർമാനും സിഇഒയും | networth = $19,400 കോടി (2010) | spouse = {{plainlist| *{{marriage|[[ദലാൽ ബിൻത് സൗദ് അൽ സൗദ്]]|1976|1994|end=div}} *{{marriage|ഇമാൻ അൽ സുദൈരി|1996|1997|end=div}} *{{marriage|ഖോലൂദ് അൽ അനാസി|1999|2004|end=div}} *{{marriage|[[അമീറ അൽ-തവീൽ]]|2008|2013|end=div}}}} | children = പ്രിൻസ് ഖാലിദ്<br>പ്രിൻസസ് റീം<br> | mother = മോണ എൽ സോൾ | father = [[തലാൽ ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ് അൽ സൗദ്]] | alma_mater = മെലെനോ കോളേജ് (സയൻസ് ബിരുദം)<br>സൈറാക്യൂസ് സർവ്വകലാശാല(M.SocSc)<br>എക്സീറ്റർ സർവ്വകലാശാല (ഹോണററി ഡോക്ടറേറ്റ്) | footnotes = }} '''വലീദ് ബിൻ തലാൽ''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന '''പ്രിൻസ് അൽവലീദ് ബിൻ തലാൽ ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ് അൽസഊദ്''' (അറബിക്: الوليد بن طلال بن عبد العزيز آل سعود‎; ജനനം 7 [[മാർച്ച്]] 1955) [[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി]] രാജകുടുംബാംഗവും സൗദി അറേബ്യൻ കോടീശ്വരനും വ്യവസായിയും നിക്ഷേപകനും സൗദി രാജാവായിരുന്ന [[അബ്ദുള്ള രാജാവ്|അബ്ദുള്ളയുടെ]] സഹോദര പുത്രനുമാണ്. സൗദി അറേബ്യയിലെ ആദ്യ രാജാവായിരുന്ന [[ഇബ്ൻ സൗദ്|അബ്ദുൽ അസീസിന്റെയും]] ലെബനന്റെ ആദ്യ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന റിയാദ് അൽ സോളിന്റെയും ചെറുമകനാണ് അൽ വലീദ്. പ്രമുഖ വ്യവസായ സംഘാടകനും നിക്ഷേപകനും ആയ ഇദ്ദേഹം ഫോബ്സ് മാസികയുടെ 2010 മാർച്ചിലെ കണക്കുപ്രകാരം ലോകത്തെ 19-ാമത് സമ്പന്നനാണ്. 2008-ൽ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും സ്വാധീനമുള്ള നൂറു പേരുടെ വാർഷിക പട്ടികയായ ടൈം മാസികയുടെ ''ടൈം 100''-ൽ അദ്ദേഹത്തെ പട്ടികപ്പെടുത്തി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ [[ഓഹരി വിപണി|ഓഹരി വിപണിയിലെ]] പ്രാഗല്ഭ്യത്തെ അഭിനന്ദിച്ചുകൊണ്ട് ടൈം മാസിക വലീദിനെ [[അറേബ്യ|അറേബ്യയിലെ]] [[വാറൻ ബുഫറ്റ്]] എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി.<ref name="alwaleed.com.sa">{{cite web|url=http://www.alwaleed.com.sa/|title=Alwaleed bin Talal bin Abdulaziz Al Saud|access-date=24 May 2014|publisher=Alwaleed bin Talal bin Abdulaziz Al Saud|archive-url=https://web.archive.org/web/20140506232216/http://www.alwaleed.com.sa/|archive-date=6 May 2014|url-status=live|df=dmy-all}}</ref><ref name="Buffett of Arabia? Well, Maybe">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1999/03/28/business/buffett-of-arabia-well-maybe.html|title=Buffett of Arabia? Well, Maybe|access-date=24 May 2017|last1=Jehl|first1=Douglas|date=28 March 1999|website=The New York Times|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20170307090721/http://www.nytimes.com/1999/03/28/business/buffett-of-arabia-well-maybe.html|archive-date=7 March 2017|url-status=live}}</ref> മെലെനോ കോളേജിൽ നിന്നും ബിരുദം സമ്പാദിച്ചതിനു ശേഷം 1979-ൽ ആണ് വലീദ് തന്റെ ബിസിനസ് ജീവിതം ആരംഭിക്കുന്നത്. തൊണ്ണൂറുകളിൽ [[സിറ്റി ഗ്രൂപ്പ്|സിറ്റി ഗ്രൂപ്പിന്റെ]] ഓഹരികൾ വൻതോതിൽ സ്വന്തമാക്കിയത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബിസിനസ് ജീവിതത്തിലെ പ്രധാന വഴിത്തിരിവുകളിലൊന്നായി. അതുപോലെ തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന് എ.ഒ.എൽ, [[ആപ്പിൾ ഇൻകോർപ്പറേറ്റഡ്|ആപ്പിൾ]], എം.സി.ഐ, ന്യൂസ് കോർപ്പറേഷൻ (ലി) തുടങ്ങി അനവധി സാങ്കേതികവിദ്യ, മാധ്യമ രംഗങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന കമ്പനികളിൽ നിക്ഷേപമുണ്ട്. റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ് രംഗത്ത് ഫോർ സീസൺ ഹോട്ടൽ, ന്യൂയോർക്കിലെ പ്ലാസാ ഹോട്ടൽ, ലണ്ടനിലെ സാവോയ്, മോണ്ടി കാർലോ ഗ്രാന്റ് ഹോട്ടൽ എന്നിവകളിലും പാരീസിലെ [[ഡിസ്നി]] ലാന്റിലും ഉള്ള നിക്ഷേപങ്ങൾ പ്രധാനങ്ങളാണ്..<ref>{{cite news|url=https://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,1883644_1883653_1884601,00.html|title=The 2009 TIME 100 Finalists|newspaper=[[Time (magazine)|Time]]|date=19 March 2009|access-date=12 July 2016|via=content.time.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20161011074935/http://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,1883644_1883653_1884601,00.html|archive-date=11 October 2016|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.vanityfair.com/news/2013/03/myth-prince-alwaleed-bin-talal-saudi|title=The Creation Myth of Prince Alwaleed bin Talal, Saudi Arabia's Billionaire Investor|author=William D. Cohan|newspaper=Vanity Fair|access-date=12 July 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160712133148/http://www.vanityfair.com/news/2013/03/myth-prince-alwaleed-bin-talal-saudi|archive-date=12 July 2016|url-status=live}}</ref> സൗദി കമ്പനിയായ കിംഗ്ഡം ഹോൾഡിംഗ് കമ്പനിയുടെ സ്ഥാപകനും, ചീഫ് എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഓഫീസറും (സിഇഒ) 95 ശതമാനം ഓഹരി ഉടമയുമാണ് അൽ വലീദ്.<ref name="MW01">Knickmeyer, Ellen, [http://www.marketwatch.com/story/saudi-prince-invests-300m-for-3-stake-in-twitter-2011-12-19 "Saudi prince invests $300M for 3% stake in Twitter"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120107231521/http://www.marketwatch.com/story/saudi-prince-invests-300m-for-3-stake-in-twitter-2011-12-19|date=7 January 2012}}, ''Zawya Dow Jones'' via affiliate ''[[Market Watch]]'', 19 December 2011. Retrieved 19 December 2011</ref><ref>{{cite web|url=http://www.alwaleed.com.sa/about/|title=Alwaleed About|access-date=24 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140503200652/http://www.alwaleed.com.sa/about/|archive-date=3 May 2014|url-status=live|df=dmy-all}}</ref> 2013 ൽ, കമ്പനിയുടെ വിപണി മൂലധനം 18 ബില്യൺ ഡോളറിലധികം ആയിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=https://www.forbes.com/companies/kingdom-holding/|title=Kingdom Holding on the Forbes Global 2000 List|access-date=12 July 2016|website=[[Forbes]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20160524152105/http://www.forbes.com/companies/kingdom-holding/|archive-date=24 May 2016|url-status=live}}</ref> 2017 നവംബറിൽ, 39.8 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ ആസ്തിയുണ്ടായിരുന്ന അൽ വലീദിനെ ഫോർബ്സ് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ധനികരായ ഏഴാമത്തെ വ്യക്തിയായി പട്ടികപ്പെടുത്തി.<ref>{{cite web|url=https://www.forbes.com/profile/prince-alwaleed-bin-talal-alsaud/list=billionaires/|title=The World's Billionaires|access-date=2 March 2016|work=Forbes}}{{dead link|date=January 2022|bot=medic}}{{cbignore|bot=medic}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.forbes.com/sites/igorbosilkovski/2017/11/06/saudi-prince-alwaleed-bin-talals-net-worth-takes-a-hit-after-news-of-his-arrest/#b392adb25ff4|title=Saudi Billionaire Alwaleed bin Talal's Net Worth Takes A Hit After News of His Arrest|access-date=7 November 2017|work=Forbes|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107000507/https://www.forbes.com/sites/igorbosilkovski/2017/11/06/saudi-prince-alwaleed-bin-talals-net-worth-takes-a-hit-after-news-of-his-arrest/#b392adb25ff4|archive-date=7 November 2017|url-status=live}}</ref> ജീവകാരുണ്യ ദുരിതാശ്വാസ പ്രവർത്തനങ്ങളിലും അദ്ദേഹത്തിനുള്ള താല്പര്യം എടുത്തുപറയേണ്ടതാണ്. [[പലസ്തീൻ (രാജ്യം)|പലസ്തീനിലെ]] [[വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്|വെസ്റ്റ്ബാങ്കിൽ]] ഇസ്രായേൽ ആക്രമണത്തെത്തുടർന്ന് കൊല്ലപ്പെട്ടവരുടെ ബന്ധുക്കളെ സഹായിക്കാനും, സുനാമി ദുരിതാശ്വാസത്തിനും വലിയ സാമ്പത്തിക സഹായങ്ങൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. 9/11 ആക്രമണത്തെത്തുടർന്ന് ദുരിതാശ്വാസ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി അദ്ദേഹം നൽകിയ ഒരു കോടി അമേരിക്കൻ ഡോളർ ന്യൂയോർക്ക് മേയറായിരുന്ന റൂഡി ഗൈലാനി സ്വീകരിക്കാതിരുന്നത് ഏറെ വാർത്താ പ്രാധാന്യം നേടിയിരുന്നു. [[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയിൽ]] അധികാരം കേന്ദ്രീകരിക്കാനുള്ള മുഹമ്മദ് ബിൻ സൽമാന്റെ ഒരു ശുദ്ധീകരണ നടപടിയുടെ ഭാഗമായി 2017 നവംബർ 4 ന് അൽ വലീദും മറ്റ് പ്രമുഖ സൗദികളും (സഹ ശതകോടീശ്വരന്മാരായ വലീദ് ബിൻ ഇബ്രാഹിം അൽ ഇബ്രാഹിം, സാലിഹ് അബ്ദുല്ല കമൽ എന്നിവരുൾപ്പെടെ) സൗദി അറേബ്യയിൽ അറസ്റ്റിലായി.<ref name="auto">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/2017/11/04/world/middleeast/saudi-arabia-waleed-bin-talal.html|title=Saudi Arabia Arrests 11 Princes, Including Billionaire Alwaleed bin Talal|access-date=8 November 2017|last=Kirkpatrick|first=David D.|date=4 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171108003504/https://www.nytimes.com/2017/11/04/world/middleeast/saudi-arabia-waleed-bin-talal.html|archive-date=8 November 2017|newspaper=The New York Times|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.dailysabah.com/mideast/2017/11/05/alwaleed-bin-talal-two-other-billionaires-tycoons-among-saudi-arrests|title=Alwaleed bin Talal, two other billionaires tycoons among Saudi arrests|newspaper=Daily Sabah|date=5 November 2017|access-date=5 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171105032442/https://www.dailysabah.com/mideast/2017/11/05/alwaleed-bin-talal-two-other-billionaires-tycoons-among-saudi-arrests|archive-date=5 November 2017|url-status=live|last1=Agencies|first1=Daily Sabah With}}</ref> കള്ളപ്പണം വെളുപ്പിക്കൽ, കൈക്കൂലി വാങ്ങൽ, ഉദ്യോഗസ്ഥരെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തൽ തുടങ്ങിയ കുറ്റങ്ങളാണ് അൽ വലീദിനെതിരെ ചുമത്തപ്പെട്ടത്.<ref>{{cite web|url=https://www.reuters.com/article/us-saudi-arrests/saudi-billionaire-prince-alwaleed-former-ministers-detained-in-corruption-probe-idUSKBN1D506P|title=Future Saudi king tightens grip on power with arrests including Prince Alwaleed|access-date=6 November 2017|date=6 November 2017|work=Reuters|archive-url=https://web.archive.org/web/20171106184101/https://www.reuters.com/article/us-saudi-arrests/saudi-billionaire-prince-alwaleed-former-ministers-detained-in-corruption-probe-idUSKBN1D506P|archive-date=6 November 2017|url-status=live}}</ref> അറസ്റ്റിലായവരിൽ ചിലർ റിയാദിലെ റിറ്റ്സ്-കാൾട്ടൺ ആഡംബര ഹോട്ടലിലായിരുന്നു പാർപ്പിച്ചിരുന്നത്.<ref>[https://www.washingtonpost.com/world/prince-alwaleed-bin-talal-billionaire-investor-is-released-from-custody-in-saudi-arabia-relative-says/2018/01/27/8083a212-035a-11e8-93f5-53a3a47824e8_story.html ''Prince Alwaleed bin Talal, billionaire investor, is released from custody in Saudi Arabia, relative says''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180127150226/https://www.washingtonpost.com/world/prince-alwaleed-bin-talal-billionaire-investor-is-released-from-custody-in-saudi-arabia-relative-says/2018/01/27/8083a212-035a-11e8-93f5-53a3a47824e8_story.html|date=27 January 2018}}</ref> മൂന്ന് മാസത്തോളം തടങ്കലിൽ കഴിഞ്ഞതിന് ശേഷം, ഒരു രഹസ്യാത്മ സാമ്പത്തിക ഒത്തുതീർപ്പിനെ തുടർന്ന്, 2018 ജനുവരി 27 ന് അൽ വലീദ് തടങ്കലിൽ നിന്ന് മോചിതനായി.<ref name="ReleaseAFP">{{cite web|url=https://www.afp.com/en/news/205/saudi-billionaire-prince-Al Waleed-freed-after-settlement-doc-y10ws2|title=Saudi billionaire Prince Al Waleed freed after 'settlement'|access-date=27 January 2018|date=27 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180128074627/https://www.afp.com/en/news/205/saudi-billionaire-prince-Al|archive-date=28 January 2018|quote=The prince was released following an undisclosed financial agreement with the government, similar to deals that authorities struck with most other detainees in exchange for their freedom.|agency=Agence France-Presse|url-status=live|df=dmy-all}}</ref><ref name="HubbardTalalReleased">Ben Hubbard, [https://www.nytimes.com/2018/01/27/world/middleeast/saudi-arabia-alwaleed-bin-talal.html Billionaire Saudi Prince, Alwaleed bin Talal, Is Freed From Detention] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180127200707/https://www.nytimes.com/2018/01/27/world/middleeast/saudi-arabia-alwaleed-bin-talal.html|date=27 January 2018}}, ''[[The New York Times]]'' (27 January 2017).</ref> നിലവിലെ വിവരങ്ങളുടെ അഭാവം മൂലം 2018 മാർച്ചിൽ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശതകോടീശ്വരന്മാരുടെ പട്ടികയിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ ഒഴിവാക്കി.<ref>{{cite news|last1=Dolan|first1=Kerry|title=Why No Saudi Arabians Made The Forbes Billionaires List This Year|url=https://www.forbes.com/sites/kerryadolan/2018/03/06/no-saudi-arabian-billionaires-forbes-list-2018-alwaleed-alamoudi/|access-date=6 March 2018|work=Forbes|date=6 March 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180306150806/https://www.forbes.com/sites/kerryadolan/2018/03/06/no-saudi-arabian-billionaires-forbes-list-2018-alwaleed-alamoudi/|archive-date=6 March 2018|url-status=live}}</ref> ഗൾഫ് ബിസിനസ് മാഗസിൻ 2013 മുതൽ 2021 വരെയുള്ള 'ഏറ്റവും ശക്തരായ 100 അറബികളുടെ' പട്ടികയിൽ അദ്ദേഹത്തെ ഉൾപ്പെടുത്തി.<ref>{{Cite news|url=https://gulfbusiness.com/lists/top-100-arab-power-list-2013/|title=Top 100 Powerful Arabs 2013|date=|magazine=[[Gulf Business]]|access-date=2021-08-16|language=en}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite news|url=https://gulfbusiness.com/lists/100-powerful-arabs-2017/|title=Top 100 Powerful Arabs 2017|date=|work=Gulf Business|access-date=2021-08-16|language=en|archive-date=2020-10-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20201025172833/https://gulfbusiness.com/lists/100-powerful-arabs-2017/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://gulfbusiness.com/top-100-most-powerful-arabs-2021/|title=Top 100 most powerful Arabs 2021|date=|work=Gulf Business|access-date=2021-08-16|language=en|archive-date=2021-08-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20210814073136/https://gulfbusiness.com/top-100-most-powerful-arabs-2021/|url-status=dead}}</ref> == ആദ്യകാല ജീവിതം == 1955 മാർച്ച് 7 ന്<ref>{{cite news|last=Gornail|first=Jonathan|title=Newsmaker: Prince Al Waleed bin Talal bin Abdulaziz Al Saud|url=http://www.thenational.ae/lifestyle/newsmaker-prince-Al|access-date=18 July 2013|newspaper=The National|date=8 March 2013}}{{dead link|date=July 2021|bot=medic}}{{cbignore|bot=medic}}</ref><ref>{{Cite book |author=Sherifa Zuhur |author-link=Sherifa Zuhur |url=https://books.google.com/books?id=5Ww68vqzQhoC&pg=PA97 |title=Saudi Arabia |date=31 October 2011 |publisher=ABC-CLIO |isbn=978-1-59884-571-6 |page=97}}</ref> ജിദ്ദയിൽ [[ഇബ്ൻ സൗദ്|അബ്ദുൽ അസീ]][[ഇബ്ൻ സൗദ്|സ്]] രാജാവിന്റെ മകൻ തലാൽ ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ് രാജകുമാരന്റേയും മോണ എൽ സോളിന്റെയും മകനായി അൽ വലീദ് ബിൻ തലാൽ ജനിച്ചു.<ref name="Fandy2007">{{cite book |author=Mamoun Fandy |url=https://books.google.com/books?id=5QfURgCJmekC&pg=PP7 |title=(Un)civil War of Words: Media and Politics in the Arab World |publisher=Greenwood Publishing Group |year=2007 |isbn=978-0-275-99393-1 |page=43}}</ref><ref>{{cite news|last=Moubayed|first=Sami|title=Lebanon cabinet: A tightrope act|url=http://www.lebanonwire.com/1102MLN/11020107GN.asp|access-date=7 April 2013|work=Lebanon Wire|date=1 February 2011|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130323172008/http://lebanonwire.com/1102MLN/11020107GN.asp|archive-date=23 March 2013}}</ref> 1960 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ സൗദി അറേബ്യയുടെ ധനകാര്യ മന്ത്രിയായിരുന്ന<ref>{{cite journal |author=Yitzhak Oron, Ed. |year=1961 |title=The Saudi Arabian Kingdom |url=https://books.google.com/books?id=vzZ71Eh5QvMC&pg=PA419 |journal=Middle East Record |volume=2 |pages=417–431 (419)}}</ref> അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ്, രാഷ്ട്രീയ പരിഷ്കാരങ്ങൾക്കുവേണ്ടി വാദിച്ചതിന്റെ പേരിൽ നാടുകടത്തപ്പെട്ടു.<ref name="ForbesMar05">{{cite news|url=https://www.forbes.com/sites/kerryadolan/2013/03/05/prince-alwaleed-and-the-curious-case-of-kingdom-holding-stock/|author=Dolan, Kerry A.|title=Prince Alwaleed and the Curious Case of Kingdom Holding Stock|newspaper=[[Forbes]]|location=New York|date=5 March 2013|access-date=23 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170729090054/https://www.forbes.com/sites/kerryadolan/2013/03/05/prince-alwaleed-and-the-curious-case-of-kingdom-holding-stock/|archive-date=29 July 2017|url-status=live}}</ref> അൽ വലീദിന്റെ പിതൃ മുത്തശ്ശന്മാർ രാജാവ് അബ്ദുൽ അസീസും മുനൈയിറും ആയിരുന്നു. അർമേനിയക്കാരിയായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുത്തശ്ശിയെ 1921 ൽ ഉനൈസയുടെ അമീറാണ് അബ്ദുൽ അസീസ് രാജാവിന് സമ്മാനിച്ചത്. അവർക്ക് അക്കാലത്ത് 12 വയസ്സും അബ്ദുൽ അസീസിനു 45 വയസ്സും ആയിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://www.atimes.com/front/DC19Aa02.html|title=Asia Times Online|archive-url=https://web.archive.org/web/20020808190122/http://www.atimes.com/front/DC19Aa02.html|archive-date=8 August 2002|url-status=unfit}}</ref> ലെബനനിലെ ആദ്യ പ്രധാനമന്ത്രി റിയാദ് അൽ സോളും സിറിയൻ പ്രധാനമന്ത്രി സാദല്ല അൽ-ജാബിരിയുടെ സഹോദരി ഫൈസ അൽ ജാബിരിയും ആയിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ മാതൃ മുത്തശ്ശിമാർ.<ref>[http://ufdc.ufl.edu/AA00011655/00001 ''The Middle East enters the twenty-first century''], By Robert Owen Freedman, Baltimore University 2002, page 218.</ref> ഏഴ് വയസ്സുള്ളപ്പോൾ അൽ വലീദിന്റെ മാതാപിതാക്കൾ വേർപിരിഞ്ഞതോടെ അദ്ദേഹം അമ്മയോടൊപ്പം ലെബനനിൽ താമസിച്ചു.<ref name="ForbesMar052">{{cite news|url=https://www.forbes.com/sites/kerryadolan/2013/03/05/prince-alwaleed-and-the-curious-case-of-kingdom-holding-stock/|author=Dolan, Kerry A.|title=Prince Alwaleed and the Curious Case of Kingdom Holding Stock|newspaper=[[Forbes]]|location=New York|date=5 March 2013|access-date=23 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170729090054/https://www.forbes.com/sites/kerryadolan/2013/03/05/prince-alwaleed-and-the-curious-case-of-kingdom-holding-stock/|archive-date=29 July 2017|url-status=live}}</ref> ആദ്യം അദ്ദേഹം ബെയ്റൂട്ടിലെ പൈൻവുഡ് കോളേജിൽ പഠനത്തിന് ചേർന്നു. കുട്ടിയായിരിക്കുമ്പോൾ, അദ്ദേഹം ഒന്നോ രണ്ടോ ദിവസം വീട്ടിൽ നിന്ന് ഒളിച്ചോടുകയും, പൂട്ടിയിട്ട കാറുകളിൽ ഉറങ്ങുകയും ചെയ്തിരുന്നു. പിന്നീട് റിയാദിലെ കിംഗ് അബ്ദുൽ അസീസ് മിലിട്ടറി അക്കാദമിയിൽ ഉപരിപഠനത്തിന് ചേർന്നു.<ref name="ForbesMar053">{{cite news|url=https://www.forbes.com/sites/kerryadolan/2013/03/05/prince-alwaleed-and-the-curious-case-of-kingdom-holding-stock/|author=Dolan, Kerry A.|title=Prince Alwaleed and the Curious Case of Kingdom Holding Stock|newspaper=[[Forbes]]|location=New York|date=5 March 2013|access-date=23 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170729090054/https://www.forbes.com/sites/kerryadolan/2013/03/05/prince-alwaleed-and-the-curious-case-of-kingdom-holding-stock/|archive-date=29 July 2017|url-status=live}}</ref>{{rp|26}} 1974-ൽ ലെബനനിലേക്ക് മടങ്ങിയ അദ്ദേഹം, ചൗയിഫത്ത് സ്കൂളിലും തുടർന്ന് മാനർ സ്കൂളിലും പഠിച്ചു. 1979-ൽ<ref name="sfg2">{{cite news|author=Nanette Asimov|title=Tiny Menlo College is like home for Saudi elite|url=https://www.sfgate.com/bayarea/article/Tiny-Menlo-College-is-like-home-for-Saudi-elite-6259396.php|access-date=9 August 2020|work=SfGate|date=12 May 2015}}</ref><ref>{{cite news|last=Peel|first=Michael|title=Prince Alwaleed, singular Saudi scion|url=http://www.ft.com/intl/cms/s/0/3888bf8c-869c-11e2-b907-00144feabdc0.html#axzz2PKZYhbW4|access-date=2 April 2013|newspaper=Financial Times|date=8 March 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130314195018/http://www.ft.com/intl/cms/s/0/3888bf8c-869c-11e2-b907-00144feabdc0.html#axzz2PKZYhbW4|archive-date=14 March 2013|url-status=live}}</ref> [[കാലിഫോർണിയ|കാലിഫോർണിയയിലെ]] മെൻലോ കോളേജിൽ നിന്ന് ബിസിനസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേഷനിൽ ബിരുദം നേടിയ അദ്ദേഹം രണ്ടര വർഷം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം 1985-ൽ,<ref name="maxwell">{{cite news|last1=Rose|first1=Kennedy|title=Saudi prince who serves on Maxwell board arrested on charges related to corruption|url=http://dailyorange.com/2017/11/saudi-prince-who-serves-on-maxwell-board-arrested-on-charges-related-to-corruption/|access-date=31 January 2021|work=[[The Daily Orange]]|date=5 November 2017}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.forbes.com/profile/prince-alwaleed-bin-talal-alsaud|title=Prince Alwaleed bin Talal Al Saud|work=Forbes|date=March 2011|access-date=23 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721004014/http://www.forbes.com/profile/prince-alwaleed-bin-talal-alsaud|archive-date=21 July 2011|url-status=live}}</ref> സിറാക്കൂസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ മാക്സ്വെൽ സ്കൂൾ ഓഫ് സിറ്റിസൺഷിപ്പ് ആൻഡ് പബ്ലിക് അഫയേഴ്സിൽ നിന്ന് സോഷ്യൽ സയൻസിൽ ഓണേഴ്സ് ബിരുദം പതിനൊന്ന് മാസത്തിനുള്ളിൽ പൂർത്തിയാക്കി. == അവലംബം == # http://www.forbes.com/profile/prince-alwaleed-bin-talal-alsaud Forbes topic page on Prince Alwaleed] Retrieved March 2010 # "Your chance to quiz Prince Alwaleed". Arabian Business. http://www.arabianbusiness.com/?option=com_content&view=article&id=10878:your-chance-to-quiz-prince-alwaleed&Itemid=1. # "'The mystery of the world’s second-richest businessman'". The Economist. 1999-02-25. http://www.economist.com/displayStory.cfm?Story_ID=187913&source=login_payBarrier. # http://www.zawya.com/middle-east/business-development/+(2009-06-30).&#32;"Kingdom{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Holding Company (KHC) - Saudi Arabia - Leisure and Tourism". Zawya.com. http://www.zawya.com/cm/profile.cfm/cid120673. Retrieved 2010-03-08. # Disneyland Resort Paris, Annual review 2007, p.&nbsp;53 # Scott Macleod (1997-12-01). "Prince Alwaleed: The Prince and the Portfolio". Time. https://archive.today/20130630104037/www.time.com/time/magazine/article/0,9171,987451,00.html. Retrieved 2010-08-24. # a b Gustin, Sam, "News Corp., the Saudi Prince and the 'Ground Zero Mosque'", Daily Finance (AOL), 08/16/10 1:40 PM via Frank Rich, "How Fox Betrayed Petraeus",The New York Times, August 21, 2010 (August 22, 2010 p. WK8 NY ed.). Retrieved 2010-08-22. # "CNN.com - Giuliani rejects $10 million from Saudi prince - October 12, 2001". Edition.cnn.com. 2001-10-12. http://edition.cnn.com/2001/US/10/11/rec.giuliani.prince {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110118071901/http://edition.cnn.com/2001/US/10/11/rec.giuliani.prince/ |date=2011-01-18 }}. Retrieved 2010-03-08. # "Saudi telethon raises $77 million". CNN. 2005-01-07. http://edition.cnn.com/2005/WORLD/asiapcf/01/06/saudi.telethon/index.html. Retrieved 2010-04-23. # ^ "CNN.com - Saudi telethon raises $77 million - Jan 6, 2005". Edition.cnn.com. 2005-01-07. http://edition.cnn.com/2005/WORLD/asiapcf/01/06/saudi.telethon/index.html. Retrieved 2010-03-08. # Islamicstudies.harvard.edu # Prince Al-Waleed's yacht # Agent4Stars.com - Project New Kingdom 5KR # Airbus and Boeing win giant order BBC news - 12 November 2007 # "Airbus A380 gets first VIP client". Flight Global.com. 12 November 2007. http://www.flightglobal.com/articles/2007/11/12/219458/picture-at-dubai-2007-airbus-a380-gets-first-vip-client.html. # Airbus and Boeing win giant order BBC news - 02 November 2010 # The Economist : "The mystery of the world’s second-richest businessman" (Economist subscribers only) # "Prince Alwaleed tops first Saudi Rich List". Arabian Business. 2009-08-30. http://www.arabianbusiness.com/566223-prince-alwaleed-tops-first-saudi-rich-list. Retrieved 2009-08-30. # a b "Rich List 2009". ArabianBusiness.com. http://www.arabianbusiness.com/richlist/profile/853?clr=. Retrieved 2010-03-08. [dead link] # July 06, 2008 (2008-07-06). "Prince Al-Walid bin Talal palace قصر الوليد بن طلال". YouTube. http://www.youtube.com/watch?v=mgjwYvSDOM0. Retrieved 2010-03-08. # "Prince Alwaleed: The Prince And The Portfolio". Time. 1997-12-01. https://archive.today/20130630105040/www.time.com/time/magazine/article/1,9171,987451-5,00.html. Retrieved 2010-04-23. # "Kingdom Oasis". Virtual Globetrotting. 2009-01-05. http://virtualglobetrotting.com/map/kingdom-oasis/. Retrieved 2010-03-08. [[വർഗ്ഗം:1955-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 7-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] hwr2cnfo7wsts25a704ap7dq3tisdno 0 145937 4617149 4616975 2026-05-04T08:55:16Z ~2026-27087-41 217263 Nil 4617149 wikitext text/x-wiki {{Needs Image}} {{Infobox Kerala Niyamasabha Constituency | constituency number = 123 | name = കുണ്ടറ | image = | caption = | existence = 1967 | reserved = | electorate = 200163 (2026) | current mla = പി സി വിഷ്ണുനാഥ് | party = ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്‌ | front = യു ഡി എഫ് | electedbyyear = 2026 | district = [[കൊല്ലം ജില്ല]] | self governed segments = }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലം ജില്ലയിലെ]] ഒരു നിയമസഭാമണ്ഡലമാണ് '''കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം'''. കൊല്ലം താലൂക്കിൽ ഉൽപ്പെടുന്ന [[കുണ്ടറ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കുണ്ടറ]], [[ഇളമ്പല്ലൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഇളമ്പല്ലൂർ]], [[കൊറ്റങ്കര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കൊറ്റംകര]], [[നെടുമ്പന ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|നെടുമ്പന]], [[പേരയം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പേരയം]], [[പെരിനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പെരിനാട്]], [[തൃക്കോവിൽവട്ടം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|തൃക്കോവിൽ വട്ടം]] എന്നീ [[ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ]] ചേർന്നതാണ് കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം. സി പി ഐ എമ്മിലെ [[പി.സി. വിഷ്ണുനാഥ്|പി സി വിഷ്ണുനാഥ്]] കുണ്ടറ മണ്ഡലത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നത്. <mapframe width="300" height="300" text="കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം" align="center"> { "type": "ExternalData", "service": "geoshape", "properties": { "stroke": "#0000ff", "stroke-width": 2 }, "query": "\nSELECT ?id ?idLabel (concat('[[', ?idLabel, ']]') as ?title) WHERE\n{\n?id wdt:P7938 wd:Q13111296 . # is a district\nSERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'ml'.\n?id rdfs:label ?idLabel .\n}\n}"} </mapframe> == തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ == {| class="wikitable" |+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ !വർഷം!!ആകെ !!പോളിംഗ്!!ഭൂരി പക്ഷം !!വിജയി!!വോട്ട്!!പാർട്ടി!! എതിരാളി!!പാർട്ടി!!വോട്ട്!!എതിരാളി 2||പാർട്ടി !!വോട്ട് |- |2021<ref>http://www.keralaassembly.org/election/2021/assembly_poll.php?year=2021&no=123</ref>||205947 ||156401 ||4523 ||[[പി.സി. വിഷ്ണുനാഥ്]]||കോൺഗ്രസ്|| 76405|| [[ജെ. മേഴ്‌സിക്കുട്ടി അമ്മ|മേഴ്സിക്കുട്ടിയമ്മ]]||സി.പി.എം||71882 || വനജ വിദ്യാധരൻ||ബിജെപി||6100 |- |2016<ref>http://www.keralaassembly.org/election/2021/assembly_poll.php?year=2016&no=123</ref>|| 200098||152584 ||30460 ||[[ജെ. മേഴ്സികുട്ടിയമ്മ|മെഴ്‌സികുട്ടിയമ്മ]] ||സി.പി.എം||79047 || [[രാജ്‌മോഹൻ ഉണ്ണിത്താൻ|രാജ്മോഹൻ ഉണ്ണിത്താൻ]]||[[ഐ എൻ സി]]||48587 ||എം.എസ് ശ്യാംകുമാർ||ബിജെപി||20257 |- |2011<ref>http://www.keralaassembly.org/election/2021/assembly_poll.php?year=2011&no=123</ref>||178990 ||127944||14793 ||[[എം.എ. ബേബി]]||സി.പി.എം|| 67135||[[പി. ജർമിയാസ്]]||കോൺഗ്രസ് ഐ||52342||വെള്ളിമൺ ദിലീപ് ||ബിജെപി||5990 |- |2006|| || || ||[[എം.എ. ബേബി]]||സി.പി.എം.||||[[കടവൂർ ശിവദാസൻ]]||കോൺഗ്രസ് ഐ.|| |- |2001|| || || ||[[കടവൂർ ശിവദാസൻ]]||കോൺഗ്രസ് ഐ,||||[[ജെ. മേഴ്‌സിക്കുട്ടി അമ്മ]]||സി.പി.എം.|| |- |1996|| || || ||[[ജെ. മേഴ്‌സിക്കുട്ടി അമ്മ]]||സി.പി.എം.||||[[അൽഫോൺസ ജോൺ]]||കോൺഗ്രസ് ഐ|| |- |1991|| || || ||[[അൽഫോൺസ ജോൺ]]||കോൺഗ്രസ് ഐ||||[[ജെ. മേഴ്‌സിക്കുട്ടി അമ്മ]]||സി.പി.എം|| |- |1987|| || || ||[[ജെ. മേഴ്‌സിക്കുട്ടി അമ്മ]]||സി.പി.എം.||||[[തോപ്പിൽ രവി]]||കോൺഗ്രസ് ഐ, || |- |1982|| || || ||[[തോപ്പിൽ രവി]]||കോൺഗ്രസ് ഐ.||||[[വി.വി. ജോസഫ്]]||സി.പി.എം.|| |- |1980|| || || ||[[വി.വി. ജോസഫ്]]||സി.പി.എം||.||[[വി. ശങ്കര നാരായണ പിള്ള]]||കോൺഗ്രസ് ഐ.|| |- |1977|| || || ||[[എ.എ. റഹീം]]||കോൺഗ്രസ് (ഐ.)||||[[വി.വി. ജോസഫ്]]||സ്വതന്ത്രൻ|| |- |1970|| || || ||[[എ.എ. റഹീം]]||കോൺഗ്രസ് (ഐ.)||||[[സ്റ്റനുദേവൻ]]||സി.പി.എം.|| |- |1967|| || || ||[[പി.കെ. സുകുമാരൻ]]||സി.പി.എം||||[[വി.എസ്. പിള്ള]]||കോൺഗ്രസ് ഐ.|| |- |1965|| || || ||[[ശങ്കര നാരായണ പിള്ള]]|| കോൺഗ്രസ്|| ||[[ചിത്തരഞ്ജൻ]]||സി.പി.ഐ|| |- |} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങൾ]]{{Kerala Niyamasabha Constituencies}} 5pbz5ceezubjtixfg2r33cbr2k9cr3l 4617150 4617149 2026-05-04T08:55:51Z ~2026-27087-41 217263 4617150 wikitext text/x-wiki {{Needs Image}} {{Infobox Kerala Niyamasabha Constituency | constituency number = 123 | name = കുണ്ടറ | image = | caption = | existence = 1967 | reserved = | electorate = 200163 (2026) | current mla = പി സി വിഷ്ണുനാഥ് | party = ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്‌ | front = യു ഡി എഫ് | electedbyyear = 2026 | district = [[കൊല്ലം ജില്ല]] | self governed segments = }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലം ജില്ലയിലെ]] ഒരു നിയമസഭാമണ്ഡലമാണ് '''കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം'''. കൊല്ലം താലൂക്കിൽ ഉൽപ്പെടുന്ന [[കുണ്ടറ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കുണ്ടറ]], [[ഇളമ്പല്ലൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഇളമ്പല്ലൂർ]], [[കൊറ്റങ്കര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കൊറ്റംകര]], [[നെടുമ്പന ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|നെടുമ്പന]], [[പേരയം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പേരയം]], [[പെരിനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പെരിനാട്]], [[തൃക്കോവിൽവട്ടം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|തൃക്കോവിൽ വട്ടം]] എന്നീ [[ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ]] ചേർന്നതാണ് കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം. യു ഡി എഫിലെ [[പി.സി. വിഷ്ണുനാഥ്|പി സി വിഷ്ണുനാഥ്]] കുണ്ടറ മണ്ഡലത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നത്. <mapframe width="300" height="300" text="കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം" align="center"> { "type": "ExternalData", "service": "geoshape", "properties": { "stroke": "#0000ff", "stroke-width": 2 }, "query": "\nSELECT ?id ?idLabel (concat('[[', ?idLabel, ']]') as ?title) WHERE\n{\n?id wdt:P7938 wd:Q13111296 . # is a district\nSERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'ml'.\n?id rdfs:label ?idLabel .\n}\n}"} </mapframe> == തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ == {| class="wikitable" |+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ !വർഷം!!ആകെ !!പോളിംഗ്!!ഭൂരി പക്ഷം !!വിജയി!!വോട്ട്!!പാർട്ടി!! എതിരാളി!!പാർട്ടി!!വോട്ട്!!എതിരാളി 2||പാർട്ടി !!വോട്ട് |- |2021<ref>http://www.keralaassembly.org/election/2021/assembly_poll.php?year=2021&no=123</ref>||205947 ||156401 ||4523 ||[[പി.സി. വിഷ്ണുനാഥ്]]||കോൺഗ്രസ്|| 76405|| [[ജെ. മേഴ്‌സിക്കുട്ടി അമ്മ|മേഴ്സിക്കുട്ടിയമ്മ]]||സി.പി.എം||71882 || വനജ വിദ്യാധരൻ||ബിജെപി||6100 |- |2016<ref>http://www.keralaassembly.org/election/2021/assembly_poll.php?year=2016&no=123</ref>|| 200098||152584 ||30460 ||[[ജെ. മേഴ്സികുട്ടിയമ്മ|മെഴ്‌സികുട്ടിയമ്മ]] ||സി.പി.എം||79047 || [[രാജ്‌മോഹൻ ഉണ്ണിത്താൻ|രാജ്മോഹൻ ഉണ്ണിത്താൻ]]||[[ഐ എൻ സി]]||48587 ||എം.എസ് ശ്യാംകുമാർ||ബിജെപി||20257 |- |2011<ref>http://www.keralaassembly.org/election/2021/assembly_poll.php?year=2011&no=123</ref>||178990 ||127944||14793 ||[[എം.എ. ബേബി]]||സി.പി.എം|| 67135||[[പി. ജർമിയാസ്]]||കോൺഗ്രസ് ഐ||52342||വെള്ളിമൺ ദിലീപ് ||ബിജെപി||5990 |- |2006|| || || ||[[എം.എ. ബേബി]]||സി.പി.എം.||||[[കടവൂർ ശിവദാസൻ]]||കോൺഗ്രസ് ഐ.|| |- |2001|| || || ||[[കടവൂർ ശിവദാസൻ]]||കോൺഗ്രസ് ഐ,||||[[ജെ. മേഴ്‌സിക്കുട്ടി അമ്മ]]||സി.പി.എം.|| |- |1996|| || || ||[[ജെ. മേഴ്‌സിക്കുട്ടി അമ്മ]]||സി.പി.എം.||||[[അൽഫോൺസ ജോൺ]]||കോൺഗ്രസ് ഐ|| |- |1991|| || || ||[[അൽഫോൺസ ജോൺ]]||കോൺഗ്രസ് ഐ||||[[ജെ. മേഴ്‌സിക്കുട്ടി അമ്മ]]||സി.പി.എം|| |- |1987|| || || ||[[ജെ. മേഴ്‌സിക്കുട്ടി അമ്മ]]||സി.പി.എം.||||[[തോപ്പിൽ രവി]]||കോൺഗ്രസ് ഐ, || |- |1982|| || || ||[[തോപ്പിൽ രവി]]||കോൺഗ്രസ് ഐ.||||[[വി.വി. ജോസഫ്]]||സി.പി.എം.|| |- |1980|| || || ||[[വി.വി. ജോസഫ്]]||സി.പി.എം||.||[[വി. ശങ്കര നാരായണ പിള്ള]]||കോൺഗ്രസ് ഐ.|| |- |1977|| || || ||[[എ.എ. റഹീം]]||കോൺഗ്രസ് (ഐ.)||||[[വി.വി. ജോസഫ്]]||സ്വതന്ത്രൻ|| |- |1970|| || || ||[[എ.എ. റഹീം]]||കോൺഗ്രസ് (ഐ.)||||[[സ്റ്റനുദേവൻ]]||സി.പി.എം.|| |- |1967|| || || ||[[പി.കെ. സുകുമാരൻ]]||സി.പി.എം||||[[വി.എസ്. പിള്ള]]||കോൺഗ്രസ് ഐ.|| |- |1965|| || || ||[[ശങ്കര നാരായണ പിള്ള]]|| കോൺഗ്രസ്|| ||[[ചിത്തരഞ്ജൻ]]||സി.പി.ഐ|| |- |} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങൾ]]{{Kerala Niyamasabha Constituencies}} 1zqtodaloq8vom7kv1nylyyb69y8dut 0 149166 4617102 4587475 2026-05-04T05:25:36Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617102 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|V.D. Rajappan}} {{Infobox Person | name = വി.ഡി. രാജപ്പൻ | image = V. D. Rajappan.jpeg | imagesize = | birth_name = വെള്ളിക്കുഴിയിൽ ദേവദാസൻ രാജപ്പൻ | birth_date = ജനുവരി 3, 1944 | birth_place = [[ഏറ്റുമാനൂർ]], [[കോട്ടയം]] | death_date = {{Death date and age|df=yes|2016|03|24|1944|01|03}} | death_place = പേരൂർ | occupation = ബാർബർ, [[കഥാപ്രസംഗം|കഥാപ്രസംഗകൻ]], [[ചലച്ചിത്രം|ചലച്ചിത്രനടൻ]] | yearsactive = | spouse = സുലോചന | parents = ദേവദാസൻ, വാസന്തി | relations = | children = രാജീവ്, രാജേഷ് | religion = | signature = }} [[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]] ശ്രദ്ധേയനായ ഒരു [[ഹാസ്യം|ഹാസ്യ]] [[കഥാപ്രസംഗം|കഥാപ്രസംഗകനും]] ചലച്ചിത്ര താരവുമായിരുന്നു '''വെള്ളിക്കുഴിയിൽ ദേവദാസൻ രാജപ്പൻ''' എന്ന '''വി.ഡി. രാജപ്പൻ'''. നിരവധി [[ചലച്ചിത്രം|ചലച്ചിത്രങ്ങളിലും]] ഇദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ==ജീവിതരേഖ== ദേവദാസൻ, വാസന്തി ദമ്പതികളുടെ പുത്രനായി [[കോട്ടയം]] ജില്ലയിലെ ജനിച്ചു. ഒരു സഹോദരിയുണ്ട്. സുലോചനയാണ് ഭാര്യ, രണ്ടു മക്കൾ; രാജേഷ്, രാജീവ്.<ref>{{Cite web |url=http://www.mangalam.com/mangalam-varika/57233 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-03-24 |archive-date=2013-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203142844/http://www.mangalam.com/mangalam-varika/57233 |url-status=dead }}</ref> രാജേഷ് [[മഹാത്മാഗാന്ധി സർവ്വകലാശാല|മഹാത്മാഗാന്ധി സർവകലാശാലയിലും]], രാജീവ് [[ദോഹ|ദോഹയിൽ]] [[നഴ്‌സിങ്|നഴ്സായും]] ജോലിചെയ്യുന്നു.<ref>{{Cite web |url=http://www.mangalamvarika.com/index.php/en/home/index/87/14 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-03-24 |archive-date=2016-02-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160214171419/http://www.mangalamvarika.com/index.php/en/home/index/87/14 |url-status=dead }}</ref> [[ഏറ്റുമാനൂർ|ഏറ്റുമാനൂരിനടുത്തുള്ള]] പേരൂരിലാണ് അദ്ദേഹം കഴിഞ്ഞിരുന്നത്.<ref>{{Cite web |url=http://www.mangalam.com/print-edition/sunday-mangalam/301566 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-03-24 |archive-date=2015-04-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150407200620/http://www.mangalam.com/print-edition/sunday-mangalam/301566 |url-status=dead }}</ref> [[ജന്തു|മൃഗങ്ങൾ]], [[വാഹനം|വാഹനങ്ങൾ]] എന്നിവയെ കഥാപാത്രമാക്കി ഇവയുടെ ജീവിതചിത്രീകരണം [[ഹാസ്യം|ഹാസ്യാത്മകമായി]] പറയുന്ന രീതിയാണു രാജപ്പൻ പിന്തുടർന്നത്. [[നായ]], [[പോത്ത്]], എരുമ, [[തവള]], [[കോഴി]], [[പാമ്പ്]] തുടങ്ങിയവരായിരുന്നു ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ മിക്ക കഥകളിലെയും കഥാപാത്രങ്ങൾ. ഇവരുടെ [[പ്രണയം|പ്രണയവും]] പ്രതികാരവും മറ്റും ഹാസ്യത്തിന്റെ മേമ്പൊടിയിൽ അവതരിപ്പിച്ചത് ശ്രോതാക്കളെ ആകർഷിച്ചു. മലയാള സിനിമാഗാനങ്ങളുടെ പാരഡികൾ അടങ്ങിയ [[കഥാപ്രസംഗം|കഥാപ്രസംഗങ്ങൾ]] ഇദ്ദേഹത്തെ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധേയനാക്കി. ''പ്രിയേ നിന്റെ കുര'', ''കുമാരി എരുമ'', ''മാക് മാക്'', ''ചികയുന്ന സുന്ദരി'', ''എന്നെന്നും കുരങ്ങേട്ടന്റെ'' തുടങ്ങിയ കഥാപ്രസംഗങ്ങൾ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾ|ഗൾഫ് നാടുകളിലുമായി]] ആയിരക്കണക്കിന് വേദികളിൽ അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.<ref name =mano>{{cite web | url =http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?contentId=12563936&tabId=3 | title =മറന്നുവോ? ഏറെ ചിരിപ്പിച്ച ഈ ചിരി | date ={{date|2012-10-06|MDY}} | accessdate ={{date|2012-10-07}} | publisher =മലയാള മനോരമ | language = }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ഇതിനു പുറമേ ഇവ ശ്രവണകാസറ്റുകളായും വിൽക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.<ref>http://www.imdb.com/name/nm1722703/bio</ref>. ''കക്ക'', ''[[കുയിലിനെ തേടി|കുയിലിനെത്തേടി]]'', ''[[എങ്ങനെ നീ മറക്കും]]'', ''[[ആട്ടക്കലാശം]]'', ''മാൻ ഓഫ് ദ മാച്ച്'', ''[[കുസൃതിക്കാറ്റ്]]'' തുടങ്ങി ഏകദേശം നൂറോളം<ref name =mano/> [[ചലച്ചിത്രം|ചിത്രങ്ങളിൽ]] അഭിനയിച്ചു. ഹാസ്യനടനായാണ് ഏറെയും വേഷമിട്ടത്. ''ആലിബാബയും ആറരക്കള്ളന്മാരും'' എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് ഏറ്റവും ഒടുവിലായി അഭിനയിച്ചത്. ശാരീരിക ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ മൂലം കുറെയേറെകാലം കഥാപ്രസംഗമേഖലയിലും ചലച്ചിത്രരംഗത്തും സജീവമായിരുന്നില്ല. കഥാപ്രസംഗത്തെ ഹാസ്യരൂപത്തിൽ ജനകീയമാക്കിയ ആ കലാകാരൻ 2016 മാർച്ച് 24-നു അന്തരിച്ചു. ==ചലച്ചിത്രങ്ങൾ== * ഓക്കേ ചാക്കോ കൊച്ചിൻ മുംബൈ (2005)...ജബ്ബാർ * താളമേളം (2004).... സൈക്കിയാട്രിസ്റ്റ് * ശിങ്കാരി ബോലോന (2003) * ആല (2002) * ലയം (2001) * [[നഗരവധു]] (2001) .... ഇട്ടിച്ചൻ * അപരന്മാർ നഗരത്തിൽ (2001) * ആലിബാബയും ആറര കള്ളന്മാരും (1998) .... ഗോപാലൻ * മാൻ ഓഫ് ദി മാച്ച് (1996) * [[പുതുക്കോട്ടയിലെ പുതുമണവാളൻ]] (1995).... ഗുരുക്കൾ * [[കുസൃതിക്കാറ്റ്]] (1995) .... കറിയാച്ചൻ * മംഗലം വീട്ടിൽ മാനസേശ്വരി ഗുപ്താ (1995) .... മുസ്തഫ * [[മേലേപ്പറമ്പിൽ ആൺവീട്]] (1993) * സൗഹൃദം (1991) .... നാരായണൻ * ന്യായവിധി (1986).... ഡേവിഡ്‌ * കുഞ്ഞാറ്റകിളികൾ (1986) .... ദാസപ്പൻ *[[ഒരു നോക്കു കാണാൻ|ഒരു നോക്ക് കാണാൻ]] (1985) .... കുഞ്ഞാണ്ടി * മകൻ എന്റെ മകൻ (1985) .... ദാസപ്പൻ * പച്ചവെളിച്ചം (1985) .... തങ്കവേല് * അക്കച്ചീടെ കുഞ്ഞുവാവ (1985) * ആനക്കൊരുമ്മ (1985) ....ബാലൻ * മുഹൂർത്തം പതിനൊന്നു മുപ്പതിന് (1985) .... നാരായണൻ * [[മുത്താരംകുന്ന് പി.ഒ.]] (1985) .... M. K. സഹദേവൻ * ഇതാ ഇന്ന് മുതൽ (1984) .... തച്ചോളി തങ്കപ്പൻ * ഇവിടെ ഇങ്ങനെ (1984) .... മണിയൻ * മുത്തോടുമുത്ത് (1984) .... കുര്യാച്ചൻ * സ്വർണ ഗോപുരം (1984) .... മാത്തപ്പൻ * സന്ധ്യയ്ക്കെന്തിന് സിന്ദൂരം (1984) * [[പഞ്ചവടിപ്പാലം]] (1984) * വീണ്ടും ചലിക്കുന്ന ചക്രം (1984) * പൂച്ചക്കൊരു മൂക്കുത്തി (1984) .... കേശു പിള്ളൈ * ആട്ടക്കലാശം (1983) .... ഡോ. വി. ഡി. രാജപ്പൻ * [[സന്ധ്യയ്ക്കു വിരിഞ്ഞ പൂവ്]] (1983) * വരന്മാരെ ആവശ്യമുണ്ട് (1983) * [[എങ്ങനെ നീ മറക്കും]] (1983) * കുയിലിനെ തേടി (1983) .... വെട്ടി പട്ടർ * കക്ക (1982) ==കഥാപ്രസംഗങ്ങൾ== * ചികയുന്ന സുന്ദരി * പോത്തുപുത്രി * മാക്‌ മാക്‌ * അക്കിടി പാക്കരൻ * പ്രിയേ നിന്റെ കുര * നമുക്ക് പാർക്കാൻ ചന്ദനകാടുകൾ * കുമാരി എരുമ * എന്നെന്നും കുരങ്ങേട്ടന്റെ * കിഡ്നി * അമിട്ട് * അവളുടെ പാർട്സുകൾ * കറുത്തമണവാട്ടി * ലഹരിമുക്ക് *കോട്ടയം ടു കോടാമ്പക്കം *മാവേലി കണ്ട കേരളം ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:മലയാളകഥാപ്രസംഗകർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:2016-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 24-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:1950-ൽ ജനിച്ചവർ]] hvob6pikhm7gmvw7c47h339d1o18gva 0 150260 4617158 4610706 2026-05-04T09:10:34Z അബ്ദുൽ സത്താർ 217265 /* അവലംബം */ പറവൂർ നിന്ന് എം എൽ എ ആയി 4617158 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|V.D. Satheesan}} {{Infobox_politician | name = വി.ഡി. സതീശൻ | image =VD SATHEESAN.jpg | caption =വി.ഡി. സതീശൻ | office = പ്രതിപക്ഷ നേതാവ് പതിനഞ്ചാം കേരള നിയമസഭ | term_start = 22 മെയ് 2021 | term_end = | predecessor = [[രമേശ് ചെന്നിത്തല]] | successor = |office2 = കേരള നിയമസഭാംഗം |constituency2 =[[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ]] |term_start2 = [[മേയ് 16]] [[2001]] |term_end2 = |predecessor2 = [[പി. രാജു]] |successor2 = | salary = | birth_date ={{Birth date and age|1964|05|31}} | birth_place =[[നെട്ടൂർ]] | residence =[[പറവൂർ]] | death_date = | death_place = | party = [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]] | religion = [[ഹിന്ദു]] |father=കെ. ദാമോദര മേനോൻ |mother=വി. വിലാസിനി അമ്മ | spouse =ആർ. ലക്ഷ്മി പ്രിയ | children =ഒരു മകൾ | website = www.vdsatheesan.in | footnotes = | date = ഓഗസ്റ്റ് 14 | year = 2020 | source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/111%20V%20D%20Satheesan.pdf നിയമസഭ }} കേരളത്തിലെ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്]] നേതാക്കളിലൊരാളും കേരള നിയമസഭ പ്രതിപക്ഷ നേതാവുമാണ് വടശ്ശേരി ദാമോദരൻ സതീശൻ എന്ന '''വി.ഡി.സതീശൻ''' (ജനനം: 1964 മേയ് 31) 2001 മുതൽ തുടർച്ചയായി [[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ മണ്ഡലത്തിൽ]] നിന്നും നിയമസഭാ സാമാജികനാണ്. ==ജീവിതരേഖ== എറണാകുളം ജില്ലയിലെ നെട്ടൂരിൽ (മരട് മുനിസിപ്പാലിറ്റി) വടശ്ശേരി ദാമോദര മേനോന്റെയും വി.വിലാസിനിയമ്മയുടെയും മകനായി ജനനം. നെട്ടൂർ എസ്.വി.യു.പി. സ്ക്കൂളിൽ പ്രൈമറി വിദ്യാഭ്യാസം, ഹൈ സ്ക്കൂൾ പനങ്ങാടിൽ ഹൈസ്ക്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം. നിയമ ബിരുദധാരിയാണ്. വിദ്യാർഥി പ്രസ്ഥാനത്തിലൂടെയാണ് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയപ്രവേശം. തേവര സേക്രഡ് ഹാർട്ട് കോളേജിലെ ആർട്സ് ക്ലബ് സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു. എം.ജി, കേരള സർവ്വകലാശാലകളിൽ യൂണിയൻ കൗൺസിലറായിരുന്ന ഇദ്ദേഹം 1986-87 കാലത്ത് എം.ജി സർവ്വകലാശാലാ യൂണിയൻ ചെയർമാനായിരുന്നു.<ref>http://www.niyamasabha.org/codes/members/satheesanvd.pdf</ref> എൻ.എസ്.യു ദേശീയ കമ്മറ്റി സെക്രട്ടറി സ്ഥാനം വഹിച്ചിട്ടുണ്ട് <ref>https://www.business-standard.com/article/politics/congress-mla-vd-satheesan-to-be-the-leader-of-opposition-in-kerala-121052201127_1.html</ref>. 1996-ൽ നടന്ന നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തോറ്റു കൊണ്ടാണ് വീഡി സതീശന്റെ രാഷ്ട്രീയ തുടക്കം. പിന്നീട് 2001-ലെ നിയമസഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഇടതുമുന്നണി സ്ഥാനാർഥിയായിരുന്ന കെ.എം. ദിനകരനെ 7,792 വോട്ടിന് തോൽപ്പിച്ചു ആദ്യമായി നിയമസഭയിലെത്തി. 2006-ലും 2011-ലും 2016-ലും 2021-ലും ഇതേ മണ്ഡലത്തിൽ വിജയം ആവർത്തിച്ചു. പന്ത്രണ്ടാം നിയമസഭയിൽ കോൺഗ്രസ് വിപ്പ് സ്ഥാനം വഹിച്ചിരുന്ന ഇദ്ദേഹം അന്യസംസ്ഥാന ലോട്ടറിക്കെതിരായ രാഷ്ട്രീയ സംവാദങ്ങളിലൂടെ കൂടുതൽ മാധ്യമശ്രദ്ധ നേടി.<ref name =madhyamam>{{cite web | url =http://www.madhyamam.com/news/64579/110402 | title =സി.പി.ഐ 'തുരന്തോ'ക്കെതിരെ സതീശൻ | date =ഏപ്രിൽ 2, 2011 | accessdate =ഏപ്രിൽ 11, 2012 | publisher =മാതൃഭൂമി | language = }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. പരിസ്ഥിതിക്കുവേണ്ടിയും, ഗാഡ്ഗിൽ കമ്മറ്റി റിപ്പോർട്ടിനനുകൂലമായും പ്രതികരിക്കുന്ന എം എൽ ഏ മാരുടെ രാഷ്ട്രീയെതര സംഘത്തിൽ പ്രമുഖൻ<ref>http://4malayalees.com/index.php?page=newsDetail&id=27830</ref>. എ.ഐ.സി.സി സെക്രട്ടറിയും 2014 ൽ കെ.പി.സി.സി വൈസ് പ്രസിഡണ്ടായും നിയമിതനായി <ref>http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?contentId=16143395&tabId=0&contentType=EDITORIAL&BV_ID=@@@{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.2026 ഏപ്രിൽ 9 ന് നടന്ന നിയമസഭാതെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന്, 11376 വോട്ടിന്റെ ഭൂരിപക്ഷത്തിൽ എം എൽ എ ആയി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു . ==അവലംബം== {{Reflist|2}} {{Fourteenth KLA}} {{Fifteenth KLA}} {{DEFAULTSORT:സതീശൻ}} [[വർഗ്ഗം:1964-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മേയ് 31-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനൊന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പന്ത്രണ്ടാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പ്രതിപക്ഷനേതാക്കൾ]] lwjosk5yfx0ko9ku25gpa992f62anyz 0 151860 4617028 4534858 2026-05-03T16:08:10Z Vishalsathyan19952099 57735 /* വിശേഷദിവസങ്ങൾ */ 4617028 wikitext text/x-wiki {{unreferenced|date=2020 ഓഗസ്റ്റ്}} {{prettyurl|Thuravoor Maha Temple}} <references/>{{Infobox Mandir | name = തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം | image = Thuravoor_Maha_Temple_Tower.jpg | image size = 250px | alt = | caption = തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം പ്രവേശനകവാടം | pushpin_map = Kerala | map= thuravoor.jpg | latd = 9 | latm = 46 | lats = 4 | latNS = N | longd= 76 | longm= 19 | longs = 1 | longEW = E | map_caption = ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സ്ഥാനം | mapsize = 100 | other_names = | devanagari = | sanskrit_transliteration = | tamil = | marathi = | bengali = | script_name = [[മലയാളം]] | script = | country = [[ഇന്ത്യ]] | state/province = [[കേരളം]] | district = [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ]] | locale = [[ചേർത്തല]] | primary_deity = [[നരസിംഹം|ഉഗ്രനരസിംഹമൂർത്തി]], [[സുദർശനചക്രം|സുദർശനമൂർത്തി]] | important_festivals= തിരുവുത്സവം, [[ദീപാവലി]], [[നരസിംഹ ജയന്തി]] | architectural_styles= കേരള-ദ്രാവിഡ പരമ്പരാഗതശൈലി | number_of_temples= 2 | number_of_monuments= | inscriptions= | date_built= | creator = | temple_board =[[തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്]] | Website = http://www.thuravoortemple.org/ }} [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ]] [[ചേർത്തല താലൂക്ക്|ചേർത്തല താലൂക്കിൽ]] [[തുറവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (ആലപ്പുഴ ജില്ല)|തുറവൂർ]] ഗ്രാമത്തിൽ [[ദേശീയപാത 66 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയപാത 66]]-ന്റെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പുരാതന ക്ഷേത്രമാണ് '''തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം'''. [[മഹാവിഷ്ണു]]വിന്റെ അവതാരങ്ങളായ [[നരസിംഹം|ഉഗ്രനരസിംഹമൂർത്തിയും]] [[സുദർശനചക്രം|സുദർശനമൂർത്തിയുമാണ്]] ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാനപ്രതിഷ്ഠകൾ. ഇരുമൂർത്തികളും ഒരേ നാലമ്പലത്തിന്റെ രണ്ടുഭാഗങ്ങളിലായി തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടെ വാഴുന്നു. തെക്കുഭാഗത്തെ ശ്രീകോവിലിൽ സുദർശനമൂർത്തിയും വടക്കുഭാഗത്തെ ശ്രീകോവിലിൽ നരസിംഹമൂർത്തിയും കുടികൊള്ളുന്നു. തന്മൂലം, ഇവരെ യഥാക്രമം '''തെക്കനപ്പൻ''' എന്നും '''വടക്കനപ്പൻ''' എന്നും വിളിച്ചുവരുന്നു. രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളും രണ്ടു മേൽശാന്തിമാരുമുള്ള അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നുകൂടിയാണിത്. ഭയം, ശത്രുദോഷം, രോഗപീഡ, ഉപദ്രവങ്ങൾ എന്നിവ ഇല്ലാതാകാൻ നരസിംഹമൂർത്തിയെയും സുദർശനമൂർത്തിയെയും ആരാധിയ്ക്കുന്നത് നല്ലതാണ് എന്ന് വിശ്വാസമുണ്ട്. ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]], [[ശിവൻ]], [[ദുർഗ്ഗ|ദുർഗ്ഗാദേവി]], [[അയ്യപ്പൻ]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]], [[ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ്]], [[യക്ഷി]] എന്നിവർക്കും ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. [[തുലാം|തുലാമാസത്തിൽ]] [[ദീപാവലി]] നാളിൽ ആറാട്ട് വരത്തക്ക വിധത്തിൽ ഒമ്പതുദിവസത്തെ കൊടിയേറ്റുത്സവം, [[വൈശാഖം|വൈശാഖമാസത്തിൽ]] [[നരസിംഹ ജയന്തി]], [[ചിങ്ങം|ചിങ്ങമാസത്തിൽ]] [[അഷ്ടമിരോഹിണി]], [[മേടം|മേടമാസത്തിൽ]] [[വിഷു]], [[പത്താമുദയം]], [[മകരസംക്രാന്തി]] എന്നിവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. കൂടാതെ എല്ലാ [[വ്യാഴാഴ്ച]] ദിവസങ്ങൾ, [[ഏകാദശി]] തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങളും വിശേഷമാണ്. [[തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ഈ മഹാക്ഷേത്രം. ==ഐതിഹ്യം== ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠകളിൽ ആദ്യം ഇവിടെ കുടികൊണ്ടിരുന്നത് '''തെക്കനപ്പൻ''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന സുദർശനമൂർത്തിയാണ്. ചരിത്രമനുസരിച്ച് ഏകദേശം എ.ഡി. ആറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ തന്നെ ഇവിടെ സുദർശനമൂർത്തിയ്ക്ക് പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ, ക്ഷേത്രം ഇന്ന് കൂടുതൽ അറിയപ്പെടുന്നത് '''വടക്കനപ്പൻ''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ പേരിലാണ്. ഇവിടെ നരസിംഹപ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ടായതിനുപിന്നിൽ ഒരു ഐതിഹ്യമുണ്ട്. അതിങ്ങനെ: ഇവിടെ ഇപ്പോൾ പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കപ്പെട്ട നരസിംഹവിഗ്രഹം ആദ്യകാലത്ത് [[കാശി]]യിലായിരുന്നു. [[ശങ്കരാചാര്യർ|ശങ്കരാചാര്യരുടെ]] ശിഷ്യനായ [[പദ്മപാദർ]] പൂജിച്ചിരുന്ന വിഗ്രഹമാണിത്. പിൽക്കാലത്ത് ഈ വിഗ്രഹം കേരളത്തിലെത്തിയ്ക്കുകയും ഇവിടെയടുത്തുള്ള ഭൂതനിലം എന്ന സ്ഥലത്ത് കുഴിച്ചിടുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്തൊരിയ്ക്കൽ [[ചേരസാമ്രാജ്യം|ചേരരാജവംശത്തിൽ]] കേരളേന്ദ്രൻ എന്നുപേരുള്ള ഒരു ചക്രവർത്തിയുണ്ടായിരുന്നു. മികച്ച രീതിയിൽ രാജ്യഭരണം നടത്തി എതിരാളികളുടെ പോലും പ്രശംസ പിടിച്ചുപറ്റിയ കേരളേന്ദ്രന്റെ ഗുരുനാഥൻ, മുരിങ്ങോത്ത് അടികൾ എന്നുപേരുള്ള ഒരു [[എമ്പ്രാന്തിരി|തുളു ബ്രാഹ്മണനായിരുന്നു]]. ഭരണകാര്യങ്ങളിൽ പലപ്പോഴും കേരളേന്ദ്രൻ സ്വീകരിച്ചിരുന്നത് മുരിങ്ങോത്ത് അടികളുടെ സഹായമാണ്. അങ്ങനെയിരിയ്ക്കേ അടികൾ വാർദ്ധക്യസഹജമായ രോഗങ്ങളെത്തുടർന്ന് കിടപ്പിലായി. തന്റെ അവസാനകാലം അടുത്തെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ അദ്ദേഹം, എന്നാൽ തന്റെ അടുത്ത ജന്മം നായയായിട്ടാകുമെന്ന് അറിഞ്ഞതോടെ ദുഃഖിതനായി. ഇതറിഞ്ഞ അദ്ദേഹം ഉടനെ ചക്രവർത്തിയെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും നായയായി ജനിയ്ക്കുമ്പോൾ തന്നെ പാപകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യുന്നതിൽ നിന്ന് രക്ഷിയ്ക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. കേരളേന്ദ്രൻ ഇത് പൂർണ്ണമനസ്സോടെ സമ്മതിച്ചു. താമസിയാതെ അടികൾ മരിയ്ക്കുകയും അദ്ദേഹം നായയായി പുനർജനിയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ നായയെ കേരളേന്ദ്രൻ നല്ലപോലെ നോക്കിവന്നെങ്കിലും ഒരുദിവസം അദ്ദേഹത്തിന് അതിനെ വധിയ്ക്കേണ്ടിവന്നു. ഇതോടെ കേരളേന്ദ്രന് തന്റെ വാക്ക് പാലിയ്ക്കാനായെങ്കിലും അദ്ദേഹത്തെ ഗുരുഹത്യാപാപം ബാധിച്ചു. ഇതിന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മറ്റ് ഗുരുക്കന്മാർ പരിഹാരമായി നിർദ്ദേശിച്ചത് ഒരു ശിവക്ഷേത്രം പണിയാനാണ്. അങ്ങനെയാണ് [[അങ്കമാലി]]യ്ക്കടുത്ത് [[നായത്തോട്|നായത്തോട്ടുള്ള]] [[തിരുനായത്തോട് ശിവ-നാരായണക്ഷേത്രം|ശിവ-നാരായണക്ഷേത്രം]] നിലവിൽ വന്നത്. ഇതിനടുത്തുകൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു തോടിനടുത്തുവച്ചാണ് കേരളേന്ദ്രൻ നായയെ വധിച്ചത്. അങ്ങനെയാണ് നായത്തോട് എന്ന പേര് സ്ഥലത്തിന് വന്നത്. നായത്തോട് ശിവപ്രതിഷ്ഠ കഴിച്ചശേഷം അവിടത്തെ തന്ത്രിയായ നമ്പൂതിരി കാശീദർശനത്തിന് പോകുകയുണ്ടായി. [[ഗംഗ|ഗംഗാസ്നാനം]] നടത്തി [[കാശി വിശ്വനാഥക്ഷേത്രം|കാശീവിശ്വനാഥനെയും]] [[പാർവ്വതി|വിശാലാക്ഷി]]യെയും മറ്റുള്ള ദേവതകളെയും വണങ്ങിയശേഷം നാട്ടിലേയ്ക്ക് മടങ്ങാനിരിയ്ക്കേ അദ്ദേഹം അതിദിവ്യമായ ഒരു തേജസ്സ് ദർശിയ്ക്കാനിടയായി. അത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തേയ്ക്ക് പോകുന്നതായി മനസ്സിലാക്കിയ അദ്ദേഹം അതിനെ പിന്തുടർന്നുപോകാൻ തീരുമാനിച്ചു. കേരളദേശത്ത് ഒരു നരസിംഹക്ഷേത്രം ഉയർന്നുവരണമെന്നും അതിനുള്ള വിഗ്രഹം കാണുന്ന സ്ഥലത്തേയ്ക്കാണ് പ്രസ്തുത തേജസ്സ് പോകുന്നതെന്നും ഒരു അരുളപ്പാടുണ്ടായതാണ് നമ്പൂതിരി അതിന്റെ പിന്തുടരാൻ തീരുമാനിച്ചതിന് കാരണം. അതനുസരിച്ച് തേജസ്സിനെ പിന്തുടർന്ന അദ്ദേഹം എത്തിച്ചേർന്നത് ഭൂതനിലത്താണ്. അപ്പോൾത്തന്നെ തേജസ്സ് അപ്രത്യക്ഷമായെങ്കിലും വിഗ്രഹം എവിടെയാണെന്ന വിവരം നമ്പൂതിരിയ്ക്ക് മനസ്സിലായില്ല. അങ്ങനെ വിഷാദിച്ചിരിയ്ക്കുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് അവിടെ ഉഗ്രശബ്ദത്തോടുകൂടി ഒരു പൊട്ടിത്തെറിയുണ്ടാകുകയും അഞ്ജനശിലയിൽ തീർത്ത ഒരു മഹാവിഷ്ണുവിഗ്രഹം അവിടെ കാണാനിടയാകുകയും ചെയ്തു. ശങ്കരാചാര്യരുടെ പ്രഥമശിഷ്യനായ പദ്മപാദർ പൂജിച്ചിരുന്ന വിഗ്രഹമാണതെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ അദ്ദേഹം, അതിൽ പദ്മപാദരുടെ ഉപാസനാമൂർത്തിയായ നരസിംഹമൂർത്തിയെ സങ്കല്പിയ്ക്കുകയും, സുദർശനമൂർത്തിക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കുവശത്ത് പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിൽ പണിത് പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുകയുമുണ്ടായി. അങ്ങനെയാണ് ഇവിടെ നരസിംഹമൂർത്തിയ്ക്ക് സാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടായത്. ഇന്ന് നരസിംഹപ്രതിഷ്ഠയിരിയ്ക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് അന്ന് ദുർഗ്ഗാദേവിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയാണുണ്ടായിരുന്നത്. ശിലയിൽ തീർത്ത ചെറിയൊരു കണ്ണാടിബിംബത്തിൽ ആവാഹിച്ചുവച്ചിരുന്ന ദേവിയെ, ചില പ്രാശ്നികരുടെ അഭ്യർത്ഥന മാനിച്ച് പുറത്തേയ്ക്ക് മാറ്റിയശേഷമാണ് നരസിംഹക്ഷേത്രം പണിതതും പ്രതിഷ്ഠ കഴിച്ചതും. വിഗ്രഹം ലഭിച്ച സ്ഥലമായ ഭൂതനിലത്ത് ഇപ്പോൾ പ്രതിഷ്ഠയില്ലാത്ത ശ്രീകോവിലോടുകൂടിയ ചെറിയൊരു ക്ഷേത്രമുണ്ട്. ഇവിടം വടക്കനപ്പന്റെ മൂലസ്ഥാനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. എല്ലാവർഷവും മേടമാസത്തിൽ [[പത്താമുദയം]] ദിവസം തെക്കനപ്പനെയും വടക്കനപ്പനെയും ആനപ്പുറത്ത് ഭൂതനിലത്തേയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളിയ്ക്കുന്ന ചടങ്ങും നടത്തിവരാറുണ്ട്. ഇപ്പോൾ ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രധാന വഴിപാടായി നടത്തപ്പെടുന്ന [[വെടിവഴിപാട്]], വിഗ്രഹം ലഭിച്ച സമയത്തുണ്ടായ പൊട്ടിത്തെറിയുടെ പ്രതീകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. കോൺവെടി, ചുറ്റുവെടി, ഈടുവെടി തുടങ്ങി പലതരത്തിൽ വെടിവഴിപാട് ഇവിടെയുണ്ടാകാറുണ്ട്. കേരളത്തിലെ വൈഷ്ണവദേവാലയങ്ങളിൽ വെടിവഴിപാട് അത്യപൂർവ്വമാണ് എന്നത് ഈ വഴിപാടിന് മാറ്റുകൂട്ടുന്നു.<ref>https://www.thuravoortemple.in/mahasudarshanamoorthy.html </ref> തുളു ബ്രാഹ്മണനായിരുന്ന മുരിങ്ങോത്ത് അടികളോടുള്ള ആദരസൂചകമായാകണം, ഇന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലെ ശാന്തിപ്പണി ചെയ്യുന്നത് തുളു ബ്രാഹ്മണരാണ്. [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ]] അക്കര ദേശികവിഭാഗത്തിൽ പെട്ട നല്ലൂർ (അടുക്കത്തായ), കശ (കുബാനുരായ), അടുക്കം (പടക്കനായ), കോണൂർ (ഖജനായ), പറക്കോട് (കണ്ടമനായ) എന്നീ അഞ്ച് വൈഷ്ണവബ്രാഹ്മണകുടുംബക്കാർക്കാണ് പൂജാവകാശം. ഇവർ പുറപ്പെടാശാന്തിമാരാണ്. തന്മൂലം പൂജാവസരത്തിൽ ക്ഷേത്രമതിലകം വിട്ടുപോകാൻ ഇവർക്കാകില്ല. ==ചരിത്രം== തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിന് അറിയപ്പെടുന്ന രേഖകൾ പ്രകാരം ഏകദേശം 1500 വർഷം പഴക്കമുണ്ട്. എന്നാൽ, യഥാർത്ഥത്തിൽ അതിലുമധികം പഴക്കം കാണണമെന്നാണ് സൂചനകൾ. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയുടെ കാലപ്പഴക്കം കൂടി കണക്കിലെടുത്താണ് ഈ സൂചനകൾ. അതിപ്രസിദ്ധമായ [[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം]] അടക്കമുള്ള കേരളത്തിലെ ഒരുപാട് വൈഷ്ണവദേവാലയങ്ങളിൽ കാണാൻ സാധിയ്ക്കുന്ന ദേവീസാന്നിദ്ധ്യത്തിന്റെ കഥ ഇവിടെയും വരുന്നതിനാൽ ആദ്യം ഇതൊരു ദേവീക്ഷേത്രമായിരുന്നിരിയ്ക്കാനുള്ള സാധ്യതയും തള്ളിക്കളയാനാകില്ല. എന്നാൽ, ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അറിയപ്പെടുന്ന ചരിത്രം തുടങ്ങുന്നത് നരസിംഹപ്രതിഷ്ഠയ്ക്കുശേഷം തന്നെയാണ്. പ്രശസ്ത ചരിത്രകാരനായിരുന്ന [[വി.വി.കെ. വാലത്ത്|വി.വി.കെ. വാലത്തിന്റെ]] അഭിപ്രായത്തിൽ, ഇന്നത്തെ തുറവൂർ ഉൾപ്പെടുന്ന ചേർത്തല താലൂക്ക് പ്രദേശം പൂർണ്ണമായും സമുദ്രതീരമായിരുന്നു. [[സംഘകാലം|സംഘകാലചരിത്രം]] പരാമർശിയ്ക്കുന്ന കൃതികളിൽ, ''തുറ'' എന്ന വാക്കിന് തുറമുഖം, പുഴക്കടവ്, മുക്കുവർ താമസിയ്ക്കുന്ന സ്ഥലം എന്നെല്ലാം അർത്ഥം വരുന്നുണ്ട്. അങ്ങനെ തുറയൂർ എന്നറിയപ്പെട്ട സ്ഥലം, പിന്നീട് ലോപിച്ച് തുറവൂരായി എന്നാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിഗമനം. തുറവൂർ ഭാഗത്ത് മൂന്നുമീറ്ററോളം കുഴിച്ചുനോക്കിയാൽ [[കക്ക|കക്കയുടെയും]] [[ശംഖ്|ശംഖിന്റെയും]] പുറംതോടുകളും സമുദ്രജീവികളുടെ [[ഫോസിൽ|ഫോസിലുകളും]] കാണാൻ സാധിയ്ക്കുമെന്നത് ഇതിന്റെ തെളിവായി പറയുന്നു. നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ ഇവ കാണാൻ സാധിച്ചിട്ടുണ്ട്. ചേരസാമ്രാജ്യത്തിന്റെ കാലശേഷം ക്ഷേത്രം [[കരപ്പുറം രാജ്യം|കരപ്പുറം രാജ്യത്തിന്റെ]] കീഴിലായി. ഇവരും ഈ ക്ഷേത്രം നന്നായി നിലനിർത്തിപ്പോരുകയുണ്ടായി. പിന്നീട് സ്ഥലം [[കൊച്ചി രാജ്യം|കൊച്ചി രാജ്യത്തിന്റെ]] ഭാഗമായപ്പോൾ ക്ഷേത്രം പതിന്മടങ്ങ് പ്രസിദ്ധമായി. കേരളത്തിന്റെ നാനാഭാഗത്തുനിന്നുള്ളവർ ഇവിടെ ദർശനത്തിനെത്താൻ തുടങ്ങിയത് ഇക്കാലത്താണ്. നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് കാണാൻ കഴിയുന്ന [[തൃപ്പൂണിത്തുറ ശ്രീപൂർണ്ണത്രയീശ ക്ഷേത്രം| ശ്രീപൂർണ്ണത്രയീശന്റെ]] ചിത്രം, ക്ഷേത്രം കൊച്ചിയുടെ കീഴിലായിരുന്നു എന്നതിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ തെളിവാണ്. എന്നാൽ, 1750-ൽ കരപ്പുറം ഭാഗങ്ങൾ [[തിരുവിതാംകൂർ]] പിടിച്ചെടുക്കുകയുണ്ടായി. ഇത് തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിന് വലിയൊരു തിരിച്ചടി സമ്മാനിച്ചു. കരപ്പുറം പിടിച്ചെടുത്തെങ്കിലും രാജാവായിരുന്ന [[അനിഴം തിരുനാൾ മാർത്താണ്ഡവർമ്മ]] ഇതിനെ ഒരു [[പുറമ്പോക്കുകൾ (അന്തർദ്ദേശീയം)|പുറമ്പോക്കുഭൂമിയായി]] നിലനിർത്തിയതാണ് പ്രശ്നമായത്. അങ്ങനെ ഇരുരാജ്യങ്ങൾക്കും ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളില്ലാത്ത ഭാഗമായി ഇവിടങ്ങൾ മാറി. ഏതെങ്കിലും തിരുവിതാംകൂർ രാജാവോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരിവാരങ്ങളോ തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശനത്തിനെത്തിയാൽ ക്ഷേത്രം കൊച്ചിയ്ക്ക് വിട്ടുകൊടുക്കണം എന്നൊരു നിബന്ധനയും ഇവിടെയുണ്ടായിരുന്നു. തന്മൂലം 1949 വരെ ഒരു തിരുവിതാംകൂർ രാജാവും ഇവിടെ ദർശനത്തിനെത്തിയില്ല. 1951-ൽ, തിരുവിതാംകൂറിലെ അവസാന ഭരണാധികാരിയായിരുന്ന [[ശ്രീ ചിത്തിര തിരുനാൾ ബാലരാമവർമ്മ]] ഇവിടെ ദർശനത്തിനെത്തി ആ പതിവ് ലംഘിച്ചു. അപ്പോഴേയ്ക്കും ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യവും [[തിരു-കൊച്ചി]] സംയോഗവും കഴിഞ്ഞിരുന്നതിനാൽ മേൽപ്പറഞ്ഞ നിബന്ധനയ്ക്ക് പ്രസക്തിയുണ്ടായിരുന്നില്ലെങ്കിലും ക്ഷേത്രഭരണാധികാരികൾ മഹാരാജാവിന്റെ പാദസ്പർശമേൽക്കാതിരിയ്ക്കാൻ ക്ഷേത്രം മുഴുവൻ പരവതാനി വിരിച്ച സംഭവവുമുണ്ടായി. ==ക്ഷേത്ര രൂപകല്പന== ===ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും=== തുറവൂർ ഗ്രാമത്തിന്റെ ഒത്തനടുക്ക്, ദേശീയപാതയുടെ പടിഞ്ഞാറ് തുറവൂർ ജങ്ഷനിലാണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കിഴക്കോട്ടാണ് ക്ഷേത്രദർശനം. എന്നാൽ, ക്ഷേത്രത്തിന് നേരെമുന്നിൽ കുളമാണ്. അതിനാൽ, അതുവഴി പ്രവേശനമില്ല. വടക്കേ നടയിലൂടെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലേയ്ക്ക് പ്രവേശനം. ക്ഷേത്രനടയോടുചേർന്ന് വലിയൊരു [[അരയാൽ]]മരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഹൈന്ദവവിശ്വാസപ്രകാരം പുണ്യവൃക്ഷമായ അരയാലിന് മുകളിൽ [[ബ്രഹ്മാവ്|ബ്രഹ്മാവും]] നടുക്ക് വിഷ്ണുവും അടിയിൽ ശിവനും കുടികൊള്ളുന്നു. അതായത്, അരയാൽ [[ത്രിമൂർത്തി|ത്രിമൂർത്തീസ്വരൂപമായി]] കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. നിത്യവും രാവിലെ അരയാലിനെ വലംവയ്ക്കുന്നത് ആയുസ്സിനും ആരോഗ്യത്തിനും ഉത്തമമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. തന്മൂലം, നിരവധി ഭക്തർ ഇവിടെ അരയാലിനെ പ്രദക്ഷിണം വയ്ക്കാറുണ്ട്. ഇതുകടന്ന് അല്പം കൂടി മുന്നോട്ടുനടന്നാൽ ക്ഷേത്രം വക വെടിപ്പുര കാണാം. വെടിവഴിപാട് ഇവിടെ ഭഗവാന് പ്രധാനമാണ്. സാധാരണയായി വൈഷ്ണവദേവാലയങ്ങളിൽ വെടിവഴിപാട് നടത്താറില്ല. കൂടുതലും ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിലും ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലുമാണ് വെടിവഴിപാട് നടത്താറുള്ളത്. തുറവൂർ കൂടാതെ ഒരു വൈഷ്ണവദേവാലയത്തിൽ വെടിവഴിപാടിന് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത് [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല]]യിൽ [[തൃപ്രയാർ|തൃപ്രയാറിലുള്ള]] പ്രസിദ്ധമായ [[തൃപ്രയാർ ശ്രീരാമസ്വാമിക്ഷേത്രം|ശ്രീരാമസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിൽ]] മാത്രമാണ്. വെടിപ്പുര പിന്നിട്ടാൽ ക്ഷേത്രം വക ആനക്കൊട്ടിലിലെത്താം. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ആനക്കൊട്ടിലുകളിലൊന്നാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. നരസിംഹമൂർത്തിയ്ക്കും സുദർശനമൂർത്തിയ്ക്കും ഒരുമിച്ചാണ് ഇവിടെ ആനക്കൊട്ടിൽ പണിതിരിയ്ക്കുന്നത്. പത്താനകളെ വരെ വച്ചെഴുന്നള്ളിയ്ക്കാനുള്ള സൗകര്യം ഇവിടെയുണ്ട്. ആനക്കൊട്ടിലിനിപ്പുറം ഇരുനിലകളോടുകൂടിയ ഒരു കുളപ്പുര പണിതിട്ടുണ്ട്. ഇവിടെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന കുളക്കടവ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഉഗ്രമൂർത്തികളായ നരസിംഹമൂർത്തിയുടെയും സുദർശനമൂർത്തിയുടെയും കോപം ശമിപ്പിയ്ക്കാനാണ് ക്ഷേത്രത്തിന് മുന്നിൽ കുളം പണിതതെന്ന് വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. അതിവിശാലമായ ക്ഷേത്രക്കുളം കിഴക്കുഭാഗം മുഴുവൻ നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നു. 2014-ൽ ഈ കുളം സൗന്ദര്യവത്കരണം നടത്തി വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ഈ കുളപ്പുരയുടെ മുകളിലാണ് മേൽശാന്തിമാർക്ക് താമസിയ്ക്കാനുള്ള മുറികൾ. [[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ഗുരുവായൂർ]], [[ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം|ശബരിമല]], [[വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം|വൈക്കം]], [[തൃശ്ശൂർ വടക്കുംനാഥക്ഷേത്രം|തൃശ്ശൂർ വടക്കുംനാഥൻ]] തുടങ്ങിയ ക്ഷേത്രങ്ങളിലെപ്പോലെ '''പുറപ്പെടാശാന്തി''' എന്ന പദവി വഹിയ്ക്കുന്ന മേൽശാന്തിയാണ് ഇവിടെയുമുള്ളത്. [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ് ജില്ലയിൽ]] [[നീലേശ്വരം]] സ്വദേശികളായ [[പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാർ|പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാരുടെ]] കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ് ഇവിടെയുള്ള മേൽശാന്തിമാരെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്. ഒരു വിഷു മുതൽ അടുത്ത വിഷു വരെയാണ് ഇവരുടെ കാലാവധി. പുറപ്പെടാശാന്തിമാരായതിനാൽ അതിവിശേഷമായ ക്രിയകളോടെയാണ് ഇവരെ അവരോധിയ്ക്കുക. കർശനമായ ബ്രഹ്മചര്യനിഷ്ഠയോടെ വേണം പൂജകൾ നടത്താൻ എന്നാണ് ചിട്ട. ആനക്കൊട്ടിലിനപ്പുറം ഭഗവദ്വാഹനമായ [[ഗരുഡൻ|ഗരുഡനെ]] ശിരസ്സിലേറ്റുന്ന ഉത്തുംഗമായ രണ്ട് സ്വർണ്ണക്കൊടിമരങ്ങൾ കാണാം. രണ്ട് കൊടിമരങ്ങളുള്ള അപൂർവം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം. അതിലും വലിയ പ്രത്യേകത, രണ്ടിലും ഒരേ രൂപത്തെയാണ് വാഹനമാക്കി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിയ്ക്കുന്നതെന്നാണ്. പ്രധാനപ്രതിഷ്ഠകൾ രണ്ടും വൈഷ്ണവരൂപങ്ങളായതുകൊണ്ടാണിത്. കേരളത്തിൽ ഈ പ്രത്യേകതയുള്ള മൂന്ന് ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം. [[തിരുവനന്തപുരം പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രം|തിരുവനന്തപുരത്തെ പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രവും]] [[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം ജില്ലയിൽ]] [[കാലടി|കാലടിയ്ക്കടുത്ത്]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[ചേലാമറ്റം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ചേലാമറ്റം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി-നരസിംഹസ്വാമിക്ഷേത്രവുമാണ്]] മറ്റുള്ളവ. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ നടയിലുള്ളതിനാണ് ഉയരം കൂടുതൽ. ഈ കൊടിമരങ്ങൾക്കപ്പുറം ബലിക്കൽപ്പുരകൾ പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ബലിക്കല്ലുകൾ ഇവിടെയാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. പ്രധാനപ്രതിഷ്ഠകൾ രണ്ടായതിനാൽ ബലിക്കല്ലുകളും രണ്ടാണ്. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ നടയിലെ ബലിക്കല്ലിന് ഉയരം വളരെ കുറവാണ്. പണ്ട് നല്ല ഉയരമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നും പിന്നീട് താഴ്ത്തിയതാണെന്നുമാണ് കഥ. നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ നടയിലെ ബലിക്കല്ലിന് സാമാന്യം വലുപ്പമുണ്ട്. എങ്കിലും, പുറത്തുനിന്ന് നോക്കിയാലും വിഗ്രഹരൂപം കാണാം. രണ്ടിടത്തും മച്ചിൽ ബ്രഹ്മാവിന്റെയും [[അഷ്ടദിക്പാലകർ|അഷ്ടദിക്പാലകരുടെയും]] രൂപങ്ങൾ കൊത്തിവച്ചിട്ടുണ്ട്. തെക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ ദേവസ്വം ഓഫീസ് പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന് കീഴിലുള്ള ഒരു 'എ' ഗ്രേഡ് ദേവസ്വമാണ് തുറവൂർ ദേവസ്വം. ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ വൈക്കം ഗ്രൂപ്പിലാണ് ഈ ദേവസ്വം വരുന്നത്. ദേവസ്വം ഓഫീസ് വിട്ട് പ്രദക്ഷിണമായി വരുമ്പോൾ തെക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ ശ്രീകോവിൽ കാണാം. ശബരിമലയിലെ അതേ രൂപത്തിലുള്ള വിഗ്രഹമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ഏകദേശം രണ്ടടി ഉയരം വരും. ഈ നടയിൽ വച്ചാണ് ശബരിമല തീർത്ഥാടകർ മാലയിടുന്നതും കെട്ടുനിറയ്ക്കുന്നതുമെല്ലാം. ഇതിനും പടിഞ്ഞാറായി ആൽമരച്ചുവട്ടിൽ നാഗദൈവങ്ങളുടെ പ്രതിഷ്ഠ. [[നാഗരാജാവ്|നാഗരാജാവായി]] [[അനന്തൻ]] വാഴുന്ന പ്രതിഷ്ഠയാണിത്. കൂടാതെ, സമീപത്ത് [[നാഗയക്ഷി]]യും [[നാഗചാമുണ്ഡി]]യും [[ചിത്രകൂടം|ചിത്രകൂടവുമുണ്ട്]]. എല്ലാ മാസവും [[ആയില്യം]] നക്ഷത്രത്തിൽ ഇവിടെ വിശേഷാൽ പൂജകൾ നടക്കാറുണ്ട്; കന്നിമാസത്തിലെ ആയില്യത്തിന് [[സർപ്പബലി]]യും. നാഗദൈവങ്ങളുടെ വടക്കുള്ള പീഠത്തിൽ ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിന്റെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. സാധാരണ പോലെ ചെറിയൊരു [[ശിവലിംഗം]] തന്നെയാണ് ഇവിടെയും ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിനെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. തുടർന്ന് പ്രദക്ഷിണം വച്ചുവരുമ്പോൾ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തായി പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ ദുർഗ്ഗാദേവിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. വ്യക്തരൂപമില്ലാത്ത ഒരു ശിലാഖണ്ഡത്തിലാണ് ദേവിയെ ആവാഹിച്ചുവച്ചിരിയ്ക്കുന്നത്. ആദ്യകാലത്ത് ഇപ്പോഴത്തെ വടക്കനപ്പന്റെ ശ്രീകോവിലിന്റെ സ്ഥാനത്ത് കുടികൊണ്ടിരുന്ന ദേവിയെ, നരസിംഹപ്രതിഷ്ഠ വന്നപ്പോഴാണ് ഇങ്ങോട്ട് മാറ്റിയതെന്ന് ഐതിഹ്യമുണ്ട്. എന്നാൽ, ചരിത്രപരമായി നോക്കുമ്പോൾ ആദ്യകാലത്തുണ്ടായിരുന്ന ദേവിയുടെ സമീപം വൈഷ്ണവസാന്നിദ്ധ്യം വന്നതാകാനാണ് സാധ്യത. കാരണം, ആദിദ്രാവിഡർ ദേവിയെയും ശാസ്താവിനെയും മറ്റുമാണല്ലോ ആരാധിച്ചിരുന്നത് ഏകദേശം അരയടി ഉയരം വരുന്ന വിഗ്രഹത്തിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി കുടികൊള്ളുന്ന ദേവിയ്ക്ക് [[നവരാത്രി|നവരാത്രിയും]] [[തൃക്കാർത്തിക|തൃക്കാർത്തികയും]] അതിവിശേഷമാണ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ധാരാളം പൂജകൾ ദേവിയ്ക്ക് നടത്താറുണ്ട്. വടക്കേ നടയിലെത്തുമ്പോൾ അതിവിശേഷമായ ഒരു ശ്രീകോവിൽ കാണാം. ഇവിടെ യക്ഷിയമ്മയാണ് പ്രതിഷ്ഠ. മരം കൊണ്ടുള്ള അഴിക്കൂടോടുകൂടിയ ശ്രീകോവിലാണ് ഇവിടെ പണിതിരിയ്ക്കുന്നത് എന്നതിനാൽ അത്യുഗ്രദേവതയായ യക്ഷിയാണ് ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠ എന്ന് ഊഹിച്ചെടുക്കാം. കിഴക്കോട്ട് ദർശനം നൽകുന്ന യക്ഷിയമ്മയെ, ഏകദേശം അരയടി ഉയരം വരുന്ന ചെറിയൊരു വിഗ്രഹത്തിലാണ് ആവാഹിച്ചിരിയ്ക്കുന്നത്. ഈ വിഗ്രഹത്തിന് വിശേഷാൽ രൂപമൊന്നുമില്ല. വറപൊടിയാണ് യക്ഷിയ്ക്കുള്ള പ്രധാന വഴിപാട്. === ശ്രീകോവിലുകൾ === ലക്ഷണമൊത്ത വൃത്താകൃതിയിലും ചതുരാകൃതിയിലും തീർത്ത രണ്ട് മഹാസൗധങ്ങളാണ് ഇവിടെയുള്ള ശ്രീകോവിലുകൾ. കേരളത്തിൽ തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടുകൂടിയുള്ള രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളുള്ള അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത ഈ ശ്രീകോവിലുകളുടെ ഇരുനിലകളും ചെമ്പുമേഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. മുകളിൽ സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടങ്ങളും കാണാം. ഇരു ശ്രീകോവിലുകളിലും മൂന്നുമുറികൾ വീതമുണ്ട്. അവയിൽ പടിഞ്ഞാറേ അറ്റത്തുള്ളതാണ് വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഗർഭഗൃഹങ്ങൾ. ഏകദേശം ആറടി ഉയരം വരുന്ന ചതുർബാഹു വിഷ്ണുവിഗ്രഹങ്ങൾ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു. യഥാർത്ഥത്തിൽ രണ്ടിടത്തെയും വിഗ്രഹങ്ങൾ മഹാവിഷ്ണുവിന്റേതാണെങ്കിലും, ഇവയിൽ തെക്കുഭാഗത്തെ ശ്രീകോവിലിലെ മൂർത്തിയെ സുദർശനമൂർത്തിയായും, വടക്കുഭാഗത്തെ ശ്രീകോവിലിലെ മൂർത്തിയെ ഉഗ്രനരസിംഹമൂർത്തിയായും കണ്ടുവരുന്നു. തന്മൂലം ഇവരെ യഥാക്രമം '''തെക്കനപ്പൻ''' എന്നും '''വടക്കനപ്പൻ''' എന്നും വിളിച്ചുവരുന്നു. ഇരുവിഗ്രഹങ്ങളുടെയും പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ [[സുദർശനചക്രം|സുദർശനചക്രവും]] പുറകിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[പാഞ്ചജന്യം]] എന്ന [[ശംഖ് (വാദ്യം)|ശംഖും]] മുന്നിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[കൗമോദകി]] എന്ന [[ഗദ|ഗദയും]] മുന്നിലെ വലതുകയ്യിൽ [[താമര|താമരപ്പൂവും]] കാണാം. അലങ്കാരസമയത്ത് [[ചെത്തി]], [[മന്ദാരം]], [[തുളസി]], താമര തുടങ്ങിയ പൂക്കളുപയോഗിച്ചുള്ള മാലകളും ചന്ദനവും വിഗ്രഹത്തിൽ ചാർത്തിക്കാണാറുണ്ട്. അങ്ങനെ വിശ്വപ്രകൃതിയുടെ മൂലതേജസ്സിനെ മുഴുവൻ ആവാഹിച്ചുകൊണ്ട് ശ്രീസുദർശനമൂർത്തിയും നരസിംഹമൂർത്തിയും, തുറവൂരിൽ കുടികൊള്ളുന്നു. അതിമനോഹരമായ നിരവധി ചുവർച്ചിത്രങ്ങളും ദാരുശില്പങ്ങളും കൊണ്ട് അലംകൃതമാണ് ഇവിടെയുള്ള ശ്രീകോവിലുകൾ. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചുവർച്ചിത്രങ്ങൾക്കാണ് മുൻതൂക്കമെങ്കിൽ നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ദാരുശില്പങ്ങൾക്കാണ് മുൻതൂക്കം. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് വരച്ചിട്ടുള്ള ഒരു ചിത്രം വളരെ ശ്രദ്ധേയമാണ്. [[പാർവ്വതി|പാർവ്വതീദേവിയുടെ]] മുലകുടിയ്ക്കുന്ന ഗണപതിയുടെ ചിത്രമാണിത്. അധികം സ്ഥലങ്ങളിൽ കാണാൻ സാധിയ്ക്കാത്ത ഈ ചിത്രം, ക്ഷേത്രത്തിലെ ഒരു പ്രധാന ആകർഷണമാണ്. കൂടാതെ, പലരൂപങ്ങളിലുള്ള ഗണപതിരൂപങ്ങൾ, ദശാവതാരങ്ങൾ, [[ദക്ഷിണാമൂർത്തി]], [[കിരാതമൂർത്തി]] തുടങ്ങിയ ശിവരൂപങ്ങൾ എന്നിവയും ഇവിടെ കാണാവുന്നതാണ്. നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുഭാഗത്തുള്ള ഒരു ത്വരത്തിൽ ചെറിയൊരു [[ശിവലിംഗം|ശിവലിംഗവും]] കാണാവുന്നതാണ്. നേരെ നടയിൽ നിന്നുനോക്കിയാൽ ഇത് കാണാൻ സാധിയ്ക്കില്ല. പകരം, തെക്കുഭാഗത്തെ ഒരു വാതിലിലൂടെ നോക്കേണ്ടതുണ്ട്. ശിവന്റെ നടയിൽ നിത്യേന [[ധാര (ഹൈന്ദവം)|ധാരയടക്കമുള്ള]] അഭിഷേകങ്ങൾ നടക്കാറുണ്ട്. ഈ ശ്രീകോവിലിന്റെ പുറംഭിത്തികളിലെ ഓരോ തൂണിലും നിരവധി [[ആന|ആനകളുടെ]] രൂപങ്ങൾ കാണാവുന്നതാണ്. ഇവയിൽ ഈരണ്ടെണ്ണം തുമ്പിക്കൈ ഉയർത്തിനിൽക്കുമ്പോൾ ഈരണ്ടെണ്ണം അവ താഴ്ത്തിനിൽക്കുന്നു എന്നൊരു പ്രത്യേകതയുണ്ട്. കൂടാതെ, നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ ഒമ്പത് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങൾ, കുതിരപ്പുറത്ത് വാളേന്തിവരുന്ന [[കൽക്കി|കൽക്കിഭഗവാൻ]], [[രാമായണം|രാമായണത്തിലെ]] പ്രസക്തഭാഗങ്ങൾ തുടങ്ങി നിരവധി ശില്പങ്ങൾ ഇവിടെ കാണാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ, ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു ശില്പം, അനന്തഫണത്തിനുകീഴിൽ ഇരിയ്ക്കുന്ന രൂപത്തിലുള്ള മഹാവിഷ്ണുവിന്റേതാണ്. [[തൃപ്പൂണിത്തുറ|തൃപ്പൂണിത്തുറയിലെ]] പ്രസിദ്ധമായ [[തൃപ്പൂണിത്തുറ ശ്രീപൂർണ്ണത്രയീശ ക്ഷേത്രം|ശ്രീപൂർണ്ണത്രയീശ ക്ഷേത്രത്തിലെ]] പ്രതിഷ്ഠാരൂപമാണിത്. 1750-ൽ [[അനിഴം തിരുനാൾ മാർത്താണ്ഡവർമ്മ]] പിടിച്ചടക്കി തിരുവിതാംകൂറിൽ ചേർക്കും വരെ തുറവൂരും പരിസരപ്രദേശങ്ങളും കൊച്ചിരാജ്യത്തിന്റെ കീഴിലായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് പണിത ശില്പമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ഇങ്ങനെ നിരവധി പ്രത്യേകതകളുള്ള ഈ ശ്രീകോവിലുകളുടെ വടക്കുവശത്ത് പതിവുപോലെ ഓവ് പണിതിട്ടുണ്ട്. അഭിഷേകജലം ഇതിലൂടെ ഒഴുകിപ്പോകുന്നു.<ref>https://www.thuravoortemple.in/mahasudarshanamoorthy.html</ref><ref>https://www.thuravoortemple.in/narasimhamoorthy.html</ref> === നാലമ്പലം === ശ്രീകോവിലുകളെ ചുറ്റിപ്പറ്റി നാലമ്പലം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. അതിവിശാലമായ നാലമ്പലമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ഇത് രണ്ടാക്കിത്തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ, ഇരുഭാഗങ്ങൾ തമ്മിൽ ബന്ധപ്പെടാനായി ഇവയ്ക്കിടയിലൊരു വാതിലും പണിതിട്ടുണ്ട്. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത നാലമ്പലത്തിന്റെ പുറംചുവരുകൾ വിളക്കുമാടം കൊണ്ട് അലംകൃതമാണ്. ഏകദേശം പത്തുനിലകളുള്ള ഈ വിളക്കുമാടത്തിൽ ആയിരത്തിലധികം ദീപങ്ങൾ കാണാം. സന്ധ്യാസമയത്ത് ഇവയെല്ലാം കത്തിച്ചുവയ്ക്കുന്ന കാഴ്ച അതിമനോഹരമാണ്. അകത്തേയ്ക്ക് കടക്കുമ്പോൾ ഇരുഭാഗങ്ങളിലും വാതിൽമാടങ്ങളും കാണാം. ഇവയിൽ തെക്കേ വാതിൽമാടം വിശേഷാൽ പൂജകൾക്കും ഹോമങ്ങൾക്കും ഉപയോഗിയ്ക്കുമ്പോൾ വടക്കേ വാതിൽമാടം വാദ്യമേളങ്ങൾക്കും നാമജപത്തിനുമാണ് ഉപയോഗിയ്ക്കുന്നത്. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുകിഴക്കുഭാഗത്താണ് [[തിടപ്പള്ളി]] പണിതിരിയ്ക്കുന്നത്. ഇത് ഈ പ്രതിഷ്ഠയുടെ കാലപ്പഴക്കം കൂടുതൽ വ്യക്തമാക്കുന്നു. വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്ത് [[കിണർ|കിണറും]] പണിതിട്ടുണ്ട്. നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം തീർത്ത ഒരു മുറിയിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ഗണപതിപ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഏകദേശം മൂന്നടി ഉയരം വരുന്ന ഈ വിഗ്രഹം, വലത്തോട്ട് തുമ്പിക്കൈ നീട്ടിനിൽക്കുന്ന സിദ്ധിവിനായകന്റേതാണ്. ചതുർബാഹുവായ ഗണപതിയുടെ പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ [[മഴു|മഴുവും]] പുറകിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[കയർ|കയറും]] മുന്നിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[മോദകം|മോദകവും]] കാണാം. മുന്നിലെ വലതുകൈ അനുഗ്രഹിയ്ക്കുന്ന രൂപത്തിലാണ്. ഗണപതിഹോമവും നാളികേരമുടയ്ക്കലുമാണ് ഇവിടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. {{പ്രധാന ലേഖനം|ബലിക്കല്ല്}} പ്രധാന ശ്രീകോവിലുകൾ രണ്ടായതിനാൽ ഇവിടെ അകത്തെ ബലിവട്ടവും രണ്ടാക്കി പണിതിട്ടുണ്ട്. [[അഷ്ടദിക്പാലകർ]] (കിഴക്ക് - [[ഇന്ദ്രൻ]], തെക്കുകിഴക്ക് - [[അഗ്നി]], തെക്ക് - [[യമൻ]], തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[നിരൃതി]], പടിഞ്ഞാറ് - [[വരുണൻ]], വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[വായു]], വടക്ക് - [[കുബേരൻ]] & [[ചന്ദ്രൻ]], വടക്കുകിഴക്ക് - [[ഈശാനൻ]]), [[സപ്തമാതൃക്കൾ]] (തെക്കുഭാഗത്ത് ഒറ്റക്കല്ലിൽ - കിഴക്കുനിന്ന് [[ബ്രാഹ്മി]], [[മാഹേശ്വരി]], [[കൗമാരി]], [[വൈഷ്ണവി]], [[വാരാഹി]], [[ഇന്ദ്രാണി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്ന ക്രമത്തിൽ), [[വീരഭദ്രൻ]] (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - കിഴക്കുഭാഗം), ഗണപതി (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - പടിഞ്ഞാറുഭാഗം), ബ്രഹ്മാവ് (വടക്കുകിഴക്കിനും കിഴക്കിനുമിടയിൽ), അനന്തൻ (തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനും പടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), ശാസ്താവ് (തെക്കിനും തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), ദുർഗ്ഗ (പടിഞ്ഞാറിനും വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]] (വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനും വടക്കിനുമിടയിൽ), [[നിർമ്മാല്യധാരി]] (വടക്കിനും വടക്കുകിഴക്കിനുമിടയിൽ ശിവലിംഗരൂപത്തിൽ - ഇവിടെ [[വിഷ്വക്സേനൻ]]) എന്നിവരെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്ന ബലിക്കല്ലുകൾ ഇവിടെ കാണാം. ശീവേലിസമയത്ത് ഇവിടങ്ങളിൽ ബലിതൂകുന്നു. വൈഷ്ണവക്ഷേത്രമായതിനാൽ ഇവരെക്കൂടാതെ '''ഉത്തരമാതൃക്കൾ''' എന്നൊരു സങ്കല്പവും ഇവിടെയുണ്ട്. സപ്തമാതൃക്കളുടെ സ്ഥാനത്തിന്റെ എതിർവശത്ത്, അതായത് വടക്കുഭാഗത്താണ് ഇവരുടെ സ്ഥാനം. തന്മൂലമാണ് ഇവർ ഉത്തരമാതൃക്കൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ഭാഗീശ്വരി, ക്രിയ, കീർത്തി, ലക്ഷ്മി, സൃഷ്ടി, വിദ്യ, ശാന്തി എന്നീ ഏഴുദേവതമാരാണ് ഉത്തരമാതൃക്കൾ. സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം അംഗരക്ഷകരായി ഗണപതിയും വീരഭദ്രനുമുള്ളപോലെ ഉത്തരമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം ശ്രീധരൻ, അശ്വമുഖൻ എന്നീ ദേവന്മാർക്കും സ്ഥാനമുണ്ട്. ഇവരെ ബലിക്കല്ലുകളുടെ രൂപത്തിൽ കാണാറില്ലെങ്കിലും ശീവേലിസമയത്ത് ഇവരെ സങ്കല്പിച്ചും ബലിതൂകും. ബലിക്കല്ലുകൾ ദേവന്റെ/ദേവിയുടെ വികാരഭേദങ്ങളാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. തന്മൂലം അവയിൽ ചവിട്ടുന്നതും തൊട്ടുതലയിൽ വയ്ക്കുന്നതും നിരോധിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. ===നിത്യ അന്നദാനം === ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്ന മുഴുവൻ ഭക്തജനങ്ങൾക്കും 2010 നവംബർ 17 മുതൽ അന്നദാനം പ്രസാദമായി നൽകുന്നു. തുറവൂർ സർക്കാർ ആശുപത്രിയിൽ ചികിത്സയിൽ കഴിയുന്ന മുഴുവൻ രോഗികൾക്കും നിത്യ അന്നദാനം നൽകിയതിനു ശേഷമാണ് പ്രസാദമൂട്ട് നടത്തുന്നത്. വ്യാഴം, ഞായർ ദിവസങ്ങളിൽ 1000 പേർക്കും അല്ലാത്ത ദിവസങ്ങളിൽ ഏകദേശം 500 പേർക്കും അന്നദാനം നടക്കുന്നു. ആണ്ടുപിറപ്പായ ചിങ്ങമാസം ഒന്നാം തീയതി രാവിലെ മുതൽ മലർ, കദളിപ്പഴം പ്രസാദവും പന്തീരടി പൂജക്ക് ശേഷം പാല്പായസവും ഊട്ടിനുമുന്നോടിയായി നൽകുന്നു. ===ഭക്തജനസമിതി=== തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്ര ഭക്തജനസമിതി എന്ന ഭക്തജനങ്ങളുടെ സമിതിയാണ് നിത്യ അന്നദാനത്തിനെ ചുമതല വഹിക്കുന്നത്. കേരള ഹൈക്കോടതിയുടെ വിധി ഉത്തരവ് പ്രകാരം ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന "തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്ര ഭക്തജന സമിതിയെ " ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്യുകയും, ക്ഷേത്ര കാര്യങ്ങളിൽ ദേവസ്വം ബോർഡിനെ സഹായിക്കുന്നതിന് തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ് നിയമാവലി പ്രകാരം രജിസ്റ്റർ ചെയ്യപ്പെട്ട ഭക്തജനങ്ങളിൽ നിന്നും തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങൾ ഉൾപ്പെട്ട പുതിയ "ക്ഷേത്ര ഉപദേശക സമിതി" 2018 ഒക്ടോബർ മാസം 7 ന് രൂപീകരിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ക്ഷേത്രത്തിലെ നിത്യ അന്നദാനമുൾപ്പടെയുള്ള കാര്യങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കുന്നതും,ക്ഷേത്രത്തിലെ തിരുവുത്സവവും,മറ്റ് വിശേഷ ചടങ്ങുകളിലും ബോർഡിനെ സഹായിക്കുന്നതും പുതുതായി രൂപീകരിച്ച ക്ഷേത്ര ഉപദേശക സമിതിയാണ്. ==പൂജാവിധികളും, വിശേഷങ്ങളും== [[File:Thuravoor temple view.JPG|thumb|right|350px|ക്ഷേത്രം - വിശാല വീക്ഷണം]] ===നിത്യപൂജകൾ=== ==== രാവിലെയുള്ള പൂജാക്രമങ്ങൾ ==== നിത്യേന അഞ്ചു പൂജകളും മൂന്ന് ശീവേലികളുമുള്ള മഹാക്ഷേത്രമാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം. പുലർച്ചെ മൂന്നുമണിയ്ക്ക് നിയമവെടിയോടുകൂടിയും പിന്നീട് ഏഴുതവണയുള്ള ശംഖുവിളിയോടെയും [[തവിൽ]], [[നാദസ്വരം]], [[കുഴിത്താളം]], [[ശ്രുതിപ്പെട്ടി]] എന്നിവയോടുകൂടി പള്ളിയുണർത്തിയശേഷം നാലുമണിയ്ക്ക് നട തുറക്കുന്നു. നിർമ്മാല്യ ദർശനമാണ് ആദ്യത്തെ ചടങ്ങ്. തലേന്ന് ചാർത്തിയ അലങ്കാരങ്ങളോടുകൂടി കാണപ്പെടുന്ന വിഗ്രഹങ്ങൾ ദർശിച്ച് ഭക്തർ മുക്തിയടയുന്നു. ഇരുനടകളിലെയും നിർമ്മാല്യദർശനം കഴിഞ്ഞാൽ അഭിഷേകച്ചടങ്ങുകൾ തുടങ്ങുകയായി. ആദ്യം [[എള്ളെണ്ണ]] കൊണ്ടും പിന്നീട് ക്രമത്തിൽ ശംഖതീർത്ഥം, ഇഞ്ച, കലശതീർത്ഥം എന്നിവ കൊണ്ടും അഭിഷേകച്ചടങ്ങുകൾ നടത്തിയശേഷം പുതിയ ചന്ദനക്കാപ്പും പൂമാലകളും ആടയാഭരണങ്ങളും ചാർത്തി വിഗ്രഹങ്ങൾ അലങ്കരിച്ചശേഷം ആദ്യ നിവേദ്യങ്ങളായി [[മലർ]], [[ശർക്കര]], [[കദളിപ്പഴം]] എന്നിവ നേദിയ്ക്കുന്നു. അപ്പോഴേയ്ക്കും സമയം അഞ്ചുമണിയായിട്ടുണ്ടാകും. ഈ സമയത്ത് നടയടച്ച് ഉഷഃപൂജ നടത്തുന്നു. ആദ്യം തെക്കേടത്താണ് പൂജ നടൿ ത്തുക. പിന്നീടാണ് വടക്കേടത്ത് പൂജ നടത്തുക. സൂര്യോദയസമയത്ത് എതിരേറ്റുപൂജ നടത്തുന്നു. സൂര്യകിരണങ്ങളെ എതിരേറ്റുകൊണ്ടുള്ള പൂജ എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ നടത്തുന്ന പൂജയായതുകൊണ്ടാണ് ഇതിനെ എതിരേറ്റുപൂജ എന്നുവിളിയ്ക്കുന്നത്. ഈ സമയത്തുതന്നെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപദേവതകൾക്കുള്ള പൂജകളും ഗണപതിഹോമവും നടക്കുന്നതും. എതിരേറ്റുപൂജ കഴിഞ്ഞാൽ രാവിലെ ഏഴുമണിയോടെ ഉഷഃശീവേലി. തന്റെ ഭൂതഗണങ്ങൾക്ക് അന്നം നൽകുന്നത് ഭഗവാന്മാർ നേരിട്ടുകാണുന്നു എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ നടത്തുന്ന ചടങ്ങാണ് ശീവേലി. നാലമ്പലത്തിനകത്ത് ഒന്നും പുറത്ത് മൂന്നും എന്ന ക്രമത്തിൽ, എല്ലാ ബലിക്കല്ലുകളിലും ബലിതൂകിവന്ന് അവസാനം വലിയ ബലിക്കല്ലുകളിലും ബലിതൂകിയാണ് ശീവേലി അവസാനിയ്ക്കുക. ശീവേലി കഴിഞ്ഞ് ഏഴരയോടെ പന്തീരടി പൂജ തുടങ്ങും. നിഴലിന് പന്ത്രണ്ടടി നീളം വരുന്ന സമയത്തുള്ള പൂജ എന്നാണ് പന്തീരടി പൂജയുടെ അർത്ഥം. ഇതും ആദ്യം തെക്കേടത്താണ് നടത്തുക. ഇതിനുശേഷം പതിനൊന്നുമണിയോടെ ഉച്ചപ്പൂജയും പതിനൊന്നരയോടെ ഉഷഃശീവേലിയുടെ അതേ ചടങ്ങുകളോടെ ഉച്ചശീവേലിയും നടത്തി ഉച്ചയ്ക്ക് പന്ത്രണ്ടുമണിയ്ക്ക് ക്ഷേത്രനട അടയ്ക്കുന്നു. ==== വൈകീട്ടുള്ള പൂജാക്രമങ്ങൾ ==== വൈകീട്ട് അഞ്ചുമണിയ്ക്ക് വീണ്ടും നടതുറക്കുന്നു. സന്ധ്യയ്ക്ക് സൂര്യാസ്തമയമനുസരിച്ച് ദീപാരാധന നടത്തുന്നു. ഭഗവാന്മാർക്ക് [[കർപ്പൂരം]] കത്തിച്ച് ആരാധന നടത്തുന്ന സമയമാണിത്. ഈ സമയത്തുതന്നെ, ശ്രീകോവിലിനകത്തും പുറത്തുമുള്ള ദീപങ്ങൾ മുഴുവൻ കൊളുത്തിവയ്ക്കുന്നു. രാത്രിസമയത്തെ വരവേൽക്കുന്ന സങ്കല്പത്തിലാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടത്തിവരുന്നത്. ദീപാരാധന കഴിഞ്ഞാൽ ഏഴരയോടെ അത്താഴപ്പൂജയും ഏഴേമുക്കാലിന് ഉഷഃശീവേലിയുടെയും ഉച്ചശീവേലിയുടെയും അതേ ചടങ്ങുകളോടെ അത്താഴശീവേലിയും നടത്തി രാത്രി എട്ടുമണിയ്ക്ക് വീണ്ടും നടയടയ്ക്കുന്നു. സാധാരണ ദിവസങ്ങളിലെ പൂജാക്രമങ്ങളാണ് മേൽ സൂചിപ്പിച്ചത്. വിശേഷദിവസങ്ങളിലും (ഉദാ: കൊടിയേറ്റുത്സവം, നരസിംഹജയന്തി, അഷ്ടമിരോഹിണി, ഏകാദശി, ദ്വാദശി) ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിലും [[ഗ്രഹണം]] നടക്കുന്ന ദിവസങ്ങളിലും ഇവയ്ക്ക് മാറ്റമുണ്ടാകും. ഉത്സവത്തിന്റെ സമയത്ത് വിശേഷാൽ താന്ത്രികക്രിയകളുള്ളതിനാൽ അവയനുസരിച്ചുള്ള മാറ്റമുണ്ടാകാറുണ്ട്. ഉത്സവനാളുകളിലും നരസിംഹജയന്തിയ്ക്കും അഷ്ടമിരോഹിണിയ്ക്കും വിശേഷാൽ കാഴ്ചശീവേലികളും എല്ലാമാസവും വരുന്ന ഏകാദശി, ദ്വാദശി നാളുകൾ സന്ധ്യയ്ക്ക് സന്ധ്യവേല എന്ന ചടങ്ങും നടത്തിവരുന്നു. ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ പതിനെട്ട് പൂജകളാണുണ്ടാകുക. അന്ന് രാത്രി ചുറ്റുവിളക്ക് കഴിഞ്ഞ് നടയടയ്ക്കുമ്പോൾ രാത്രി പത്തുമണിയാകും. ഗ്രഹണദിവസങ്ങളിൽ ഗ്രഹണം തുടങ്ങുന്നതിന് ഒരുമണിക്കൂർ മുമ്പേ അടയ്ക്കുന്ന നട, അതുകഴിഞ്ഞ് എല്ലാ ക്രിയകളും നടത്തിയശേഷമേ തുറക്കൂ. ==== തന്ത്രാധികാരം, ശാന്തിക്കാർ ==== തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ തന്ത്രാധികാരം, [[അമ്പലപ്പുഴ]] പുതുമന ഇല്ലത്തേയ്ക്കാണ് നൽകിയിരിയ്ക്കുന്നത്. ആദ്യകാലത്ത് ഇവിടെ തന്ത്രിമാരായിരുന്നത് കേരളത്തിലെ ആദ്യ തന്ത്രികുടുംബമെന്ന് വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്ന [[തരണനെല്ലൂർ മന|തരണനെല്ലൂർ മനക്കാർക്കാണ്]]. തിരുവനന്തപുരത്തെ പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രം അടക്കം നിരവധി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ തന്ത്രിമാരായിരുന്ന ഇവർ, 1936-ലുണ്ടായ [[ക്ഷേത്രപ്രവേശന വിളംബരം|ക്ഷേത്രപ്രവേശന വിളംബരത്തിൽ]] അതൃപ്തരായി ഇവിടത്തെ തന്ത്രമൊഴിഞ്ഞപ്പോഴാണ് പുതുമന ഇല്ലക്കാർക്ക് തന്ത്രം ലഭിച്ചത്. [[പുതുമന ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി|പുതുമന ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരിയായിരുന്നു]] ഈ കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യത്തെ തന്ത്രി. ഇപ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനന്തരാവകാശികളാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ താന്ത്രികച്ചുമതലകൾ വഹിച്ചുവരുന്നത്. കേരളത്തിൽ പുറപ്പെടാശാന്തി സമ്പ്രദായം നിലനിൽക്കുന്ന അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം. ക്ഷേത്രമതിൽക്കെട്ടിന് പുറത്തുപോകാത്ത ശാന്തിക്കാരെയാണ് പുറപ്പെടാശാന്തി എന്ന് വിശേഷിപ്പിയ്ക്കുന്നത്. ഇവിടെ ഇരുഭഗവാന്മാർക്കും പ്രത്യേകം മേൽശാന്തിമാരുണ്ട്. ഇരുവരും പുറപ്പെടാശാന്തിമാരാണ്. കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ നീലേശ്വരം ഗ്രാമക്കാരായ പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാരിൽ പെട്ടവരാണ് ഇവിടെ മേൽശാന്തിമാരാകുക. ഒരു വിഷു മുതൽ അടുത്ത വിഷു വരെയാണ് ഇവരുടെ കാലാവധി. രണ്ടാഴ്ച ഭജനമിരുന്ന്, ക്ഷേത്രത്തിലെ ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളെല്ലാം മനസ്സിലാക്കിയശേഷമാണ് മേൽശാന്തിമാർ സ്ഥാനമേൽക്കുക. തന്ത്രിയുടെ കയ്യിൽ നിന്ന് മൂലമന്ത്രം സ്വീകരിച്ചശേഷം, വിശേഷാൽ ക്രിയകളോടുകൂടിയാകും മേൽശാന്തിമാരെ അവരോധിയ്ക്കുക. മേൽശാന്തിമാർക്ക് താമസിയ്ക്കാനായി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കേ നടയിലെ കുളപ്പുരയിൽ പ്രത്യേകം മുറികൾ ഏർപ്പാടാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ==വിശേഷദിവസങ്ങൾ== === കൊടിയേറ്റുത്സവം === തുലാമാസത്തിൽ ദീപാവലിയോടനുബന്ധിച്ചുള്ള അമാവാസിനാളിൽ ആറാട്ടോടെ സമാപിയ്ക്കുന്ന ഒമ്പതുദിവസത്തെ കൊടിയേറ്റുത്സവമാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രത്തിലുള്ളത്. ധ്വജാദിമുറയിൽ (കൊടിയേറ്റത്തോടെ തുടങ്ങുന്ന മുറ) നടക്കുന്ന ഈ ഉത്സവത്തോടനുബന്ധിച്ച് നിരവധി വിശേഷാൽ പൂജകളും കലാപരിപാടികളുമുണ്ടാകാറുണ്ട്. തുറവൂർ ദേശത്തിന്റെ മുഴുവൻ ഉത്സവമായാണ് ഇതിനെ കൊണ്ടുവരുന്നത്. വടക്കനപ്പനും തെക്കനപ്പനും ഒന്നിച്ചുള്ള എഴുന്നള്ളത്തുകൾ ഈ സമയത്തെ മനോഹരമായ കാഴ്ചകളിലൊന്നാണ്. === നരസിംഹജയന്തി === === അഷ്ടമിരോഹിണി === === പത്താമുദയം === ==ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരാൻ== ദേശീയപാത എറണാകുളം–ആലപ്പുഴ റൂട്ടിൽ തുറവൂർ ജംൿഷനിൽത്തന്നെയാണ് ക്ഷേത്രം. റോഡിൽനിന്നു നോക്കിയാൽ ക്ഷേത്രം മുഴുവൻ കാണാൻ കഴിയും. അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - തുറവൂർ അടുത്തുള്ള മറ്റ് പ്രധാന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - ചേർത്തല, എറണാകുളം ==വഴിപാടുകൾ== സാധാരണ ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കണ്ടുവരുന്ന വെടി വഴിപാടാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന വഴിപാട്. ഇവിടെയും തൃപ്രയാറുമാണ് വെടി വഴിപാട് പ്രധാനമായ കേരളത്തിലെ വൈഷ്ണവക്ഷേത്രങ്ങൾ. കോൺവെടി, ചുറ്റുവെടി എന്നിവയും ഇവിടുത്തെ സവിശേഷതയാണ്. കൂടാതെ പാനകം, പാൽപായസം, ഇടിച്ചുപിഴിഞ്ഞു പായസം,ചതുശ്ശതം,സുദർശനഹോമം തുടങ്ങിയ വഴിപാടുകളുമുണ്ട്. ==ചിത്രശാല== <gallery> പ്രമാണം:THURAVOOR.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേതം ഒരു ദൃശ്യം പ്രമാണം:Thuravoor temple pond..JPG|തുറവൂർ ക്ഷേത്രചിറ പ്രമാണം:Thuravoor temple nagaraja.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേതം നാഗരാജൻ പ്രമാണം:Thuravoor temple - ayyappan nada.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ അയ്യപ്പൻ നട പ്രമാണം:Thuravoor temple Durga.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേതം ദുർഗ്ഗാദേവിയുടെ ശ്രീകോവിൽ പ്രമാണം:Thuravoor temple aanappanthal.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ ആനപ്പന്തൽ പ്രമാണം:Thuravoor temple.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേത്രം നടപ്പന്തൽ പ്രമാണം:Thuravoor temple utsavam- elephants.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേത്ര ഉത്സവം ആനകളൂടെ ലിസ്റ്റ് പോസ്റ്റർ </gallery> == അവലംബം == <references/> {{ഫലകം:Famous Hindu temples in Kerala}} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നരസിംഹസ്വാമിക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സുദർശനമൂർത്തിക്ഷേത്രങ്ങൾ]] t14z3y79sx7dw1sjcqojg28knwnxgrd 4617030 4617028 2026-05-03T16:08:47Z Vishalsathyan19952099 57735 /* തന്ത്രാധികാരം, ശാന്തിക്കാർ */ 4617030 wikitext text/x-wiki {{unreferenced|date=2020 ഓഗസ്റ്റ്}} {{prettyurl|Thuravoor Maha Temple}} <references/>{{Infobox Mandir | name = തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം | image = Thuravoor_Maha_Temple_Tower.jpg | image size = 250px | alt = | caption = തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം പ്രവേശനകവാടം | pushpin_map = Kerala | map= thuravoor.jpg | latd = 9 | latm = 46 | lats = 4 | latNS = N | longd= 76 | longm= 19 | longs = 1 | longEW = E | map_caption = ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സ്ഥാനം | mapsize = 100 | other_names = | devanagari = | sanskrit_transliteration = | tamil = | marathi = | bengali = | script_name = [[മലയാളം]] | script = | country = [[ഇന്ത്യ]] | state/province = [[കേരളം]] | district = [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ]] | locale = [[ചേർത്തല]] | primary_deity = [[നരസിംഹം|ഉഗ്രനരസിംഹമൂർത്തി]], [[സുദർശനചക്രം|സുദർശനമൂർത്തി]] | important_festivals= തിരുവുത്സവം, [[ദീപാവലി]], [[നരസിംഹ ജയന്തി]] | architectural_styles= കേരള-ദ്രാവിഡ പരമ്പരാഗതശൈലി | number_of_temples= 2 | number_of_monuments= | inscriptions= | date_built= | creator = | temple_board =[[തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്]] | Website = http://www.thuravoortemple.org/ }} [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ]] [[ചേർത്തല താലൂക്ക്|ചേർത്തല താലൂക്കിൽ]] [[തുറവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (ആലപ്പുഴ ജില്ല)|തുറവൂർ]] ഗ്രാമത്തിൽ [[ദേശീയപാത 66 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയപാത 66]]-ന്റെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പുരാതന ക്ഷേത്രമാണ് '''തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം'''. [[മഹാവിഷ്ണു]]വിന്റെ അവതാരങ്ങളായ [[നരസിംഹം|ഉഗ്രനരസിംഹമൂർത്തിയും]] [[സുദർശനചക്രം|സുദർശനമൂർത്തിയുമാണ്]] ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാനപ്രതിഷ്ഠകൾ. ഇരുമൂർത്തികളും ഒരേ നാലമ്പലത്തിന്റെ രണ്ടുഭാഗങ്ങളിലായി തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടെ വാഴുന്നു. തെക്കുഭാഗത്തെ ശ്രീകോവിലിൽ സുദർശനമൂർത്തിയും വടക്കുഭാഗത്തെ ശ്രീകോവിലിൽ നരസിംഹമൂർത്തിയും കുടികൊള്ളുന്നു. തന്മൂലം, ഇവരെ യഥാക്രമം '''തെക്കനപ്പൻ''' എന്നും '''വടക്കനപ്പൻ''' എന്നും വിളിച്ചുവരുന്നു. രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളും രണ്ടു മേൽശാന്തിമാരുമുള്ള അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നുകൂടിയാണിത്. ഭയം, ശത്രുദോഷം, രോഗപീഡ, ഉപദ്രവങ്ങൾ എന്നിവ ഇല്ലാതാകാൻ നരസിംഹമൂർത്തിയെയും സുദർശനമൂർത്തിയെയും ആരാധിയ്ക്കുന്നത് നല്ലതാണ് എന്ന് വിശ്വാസമുണ്ട്. ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]], [[ശിവൻ]], [[ദുർഗ്ഗ|ദുർഗ്ഗാദേവി]], [[അയ്യപ്പൻ]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]], [[ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ്]], [[യക്ഷി]] എന്നിവർക്കും ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. [[തുലാം|തുലാമാസത്തിൽ]] [[ദീപാവലി]] നാളിൽ ആറാട്ട് വരത്തക്ക വിധത്തിൽ ഒമ്പതുദിവസത്തെ കൊടിയേറ്റുത്സവം, [[വൈശാഖം|വൈശാഖമാസത്തിൽ]] [[നരസിംഹ ജയന്തി]], [[ചിങ്ങം|ചിങ്ങമാസത്തിൽ]] [[അഷ്ടമിരോഹിണി]], [[മേടം|മേടമാസത്തിൽ]] [[വിഷു]], [[പത്താമുദയം]], [[മകരസംക്രാന്തി]] എന്നിവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. കൂടാതെ എല്ലാ [[വ്യാഴാഴ്ച]] ദിവസങ്ങൾ, [[ഏകാദശി]] തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങളും വിശേഷമാണ്. [[തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ഈ മഹാക്ഷേത്രം. ==ഐതിഹ്യം== ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠകളിൽ ആദ്യം ഇവിടെ കുടികൊണ്ടിരുന്നത് '''തെക്കനപ്പൻ''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന സുദർശനമൂർത്തിയാണ്. ചരിത്രമനുസരിച്ച് ഏകദേശം എ.ഡി. ആറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ തന്നെ ഇവിടെ സുദർശനമൂർത്തിയ്ക്ക് പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ, ക്ഷേത്രം ഇന്ന് കൂടുതൽ അറിയപ്പെടുന്നത് '''വടക്കനപ്പൻ''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ പേരിലാണ്. ഇവിടെ നരസിംഹപ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ടായതിനുപിന്നിൽ ഒരു ഐതിഹ്യമുണ്ട്. അതിങ്ങനെ: ഇവിടെ ഇപ്പോൾ പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കപ്പെട്ട നരസിംഹവിഗ്രഹം ആദ്യകാലത്ത് [[കാശി]]യിലായിരുന്നു. [[ശങ്കരാചാര്യർ|ശങ്കരാചാര്യരുടെ]] ശിഷ്യനായ [[പദ്മപാദർ]] പൂജിച്ചിരുന്ന വിഗ്രഹമാണിത്. പിൽക്കാലത്ത് ഈ വിഗ്രഹം കേരളത്തിലെത്തിയ്ക്കുകയും ഇവിടെയടുത്തുള്ള ഭൂതനിലം എന്ന സ്ഥലത്ത് കുഴിച്ചിടുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്തൊരിയ്ക്കൽ [[ചേരസാമ്രാജ്യം|ചേരരാജവംശത്തിൽ]] കേരളേന്ദ്രൻ എന്നുപേരുള്ള ഒരു ചക്രവർത്തിയുണ്ടായിരുന്നു. മികച്ച രീതിയിൽ രാജ്യഭരണം നടത്തി എതിരാളികളുടെ പോലും പ്രശംസ പിടിച്ചുപറ്റിയ കേരളേന്ദ്രന്റെ ഗുരുനാഥൻ, മുരിങ്ങോത്ത് അടികൾ എന്നുപേരുള്ള ഒരു [[എമ്പ്രാന്തിരി|തുളു ബ്രാഹ്മണനായിരുന്നു]]. ഭരണകാര്യങ്ങളിൽ പലപ്പോഴും കേരളേന്ദ്രൻ സ്വീകരിച്ചിരുന്നത് മുരിങ്ങോത്ത് അടികളുടെ സഹായമാണ്. അങ്ങനെയിരിയ്ക്കേ അടികൾ വാർദ്ധക്യസഹജമായ രോഗങ്ങളെത്തുടർന്ന് കിടപ്പിലായി. തന്റെ അവസാനകാലം അടുത്തെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ അദ്ദേഹം, എന്നാൽ തന്റെ അടുത്ത ജന്മം നായയായിട്ടാകുമെന്ന് അറിഞ്ഞതോടെ ദുഃഖിതനായി. ഇതറിഞ്ഞ അദ്ദേഹം ഉടനെ ചക്രവർത്തിയെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും നായയായി ജനിയ്ക്കുമ്പോൾ തന്നെ പാപകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യുന്നതിൽ നിന്ന് രക്ഷിയ്ക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. കേരളേന്ദ്രൻ ഇത് പൂർണ്ണമനസ്സോടെ സമ്മതിച്ചു. താമസിയാതെ അടികൾ മരിയ്ക്കുകയും അദ്ദേഹം നായയായി പുനർജനിയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ നായയെ കേരളേന്ദ്രൻ നല്ലപോലെ നോക്കിവന്നെങ്കിലും ഒരുദിവസം അദ്ദേഹത്തിന് അതിനെ വധിയ്ക്കേണ്ടിവന്നു. ഇതോടെ കേരളേന്ദ്രന് തന്റെ വാക്ക് പാലിയ്ക്കാനായെങ്കിലും അദ്ദേഹത്തെ ഗുരുഹത്യാപാപം ബാധിച്ചു. ഇതിന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മറ്റ് ഗുരുക്കന്മാർ പരിഹാരമായി നിർദ്ദേശിച്ചത് ഒരു ശിവക്ഷേത്രം പണിയാനാണ്. അങ്ങനെയാണ് [[അങ്കമാലി]]യ്ക്കടുത്ത് [[നായത്തോട്|നായത്തോട്ടുള്ള]] [[തിരുനായത്തോട് ശിവ-നാരായണക്ഷേത്രം|ശിവ-നാരായണക്ഷേത്രം]] നിലവിൽ വന്നത്. ഇതിനടുത്തുകൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു തോടിനടുത്തുവച്ചാണ് കേരളേന്ദ്രൻ നായയെ വധിച്ചത്. അങ്ങനെയാണ് നായത്തോട് എന്ന പേര് സ്ഥലത്തിന് വന്നത്. നായത്തോട് ശിവപ്രതിഷ്ഠ കഴിച്ചശേഷം അവിടത്തെ തന്ത്രിയായ നമ്പൂതിരി കാശീദർശനത്തിന് പോകുകയുണ്ടായി. [[ഗംഗ|ഗംഗാസ്നാനം]] നടത്തി [[കാശി വിശ്വനാഥക്ഷേത്രം|കാശീവിശ്വനാഥനെയും]] [[പാർവ്വതി|വിശാലാക്ഷി]]യെയും മറ്റുള്ള ദേവതകളെയും വണങ്ങിയശേഷം നാട്ടിലേയ്ക്ക് മടങ്ങാനിരിയ്ക്കേ അദ്ദേഹം അതിദിവ്യമായ ഒരു തേജസ്സ് ദർശിയ്ക്കാനിടയായി. അത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തേയ്ക്ക് പോകുന്നതായി മനസ്സിലാക്കിയ അദ്ദേഹം അതിനെ പിന്തുടർന്നുപോകാൻ തീരുമാനിച്ചു. കേരളദേശത്ത് ഒരു നരസിംഹക്ഷേത്രം ഉയർന്നുവരണമെന്നും അതിനുള്ള വിഗ്രഹം കാണുന്ന സ്ഥലത്തേയ്ക്കാണ് പ്രസ്തുത തേജസ്സ് പോകുന്നതെന്നും ഒരു അരുളപ്പാടുണ്ടായതാണ് നമ്പൂതിരി അതിന്റെ പിന്തുടരാൻ തീരുമാനിച്ചതിന് കാരണം. അതനുസരിച്ച് തേജസ്സിനെ പിന്തുടർന്ന അദ്ദേഹം എത്തിച്ചേർന്നത് ഭൂതനിലത്താണ്. അപ്പോൾത്തന്നെ തേജസ്സ് അപ്രത്യക്ഷമായെങ്കിലും വിഗ്രഹം എവിടെയാണെന്ന വിവരം നമ്പൂതിരിയ്ക്ക് മനസ്സിലായില്ല. അങ്ങനെ വിഷാദിച്ചിരിയ്ക്കുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് അവിടെ ഉഗ്രശബ്ദത്തോടുകൂടി ഒരു പൊട്ടിത്തെറിയുണ്ടാകുകയും അഞ്ജനശിലയിൽ തീർത്ത ഒരു മഹാവിഷ്ണുവിഗ്രഹം അവിടെ കാണാനിടയാകുകയും ചെയ്തു. ശങ്കരാചാര്യരുടെ പ്രഥമശിഷ്യനായ പദ്മപാദർ പൂജിച്ചിരുന്ന വിഗ്രഹമാണതെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ അദ്ദേഹം, അതിൽ പദ്മപാദരുടെ ഉപാസനാമൂർത്തിയായ നരസിംഹമൂർത്തിയെ സങ്കല്പിയ്ക്കുകയും, സുദർശനമൂർത്തിക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കുവശത്ത് പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിൽ പണിത് പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുകയുമുണ്ടായി. അങ്ങനെയാണ് ഇവിടെ നരസിംഹമൂർത്തിയ്ക്ക് സാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടായത്. ഇന്ന് നരസിംഹപ്രതിഷ്ഠയിരിയ്ക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് അന്ന് ദുർഗ്ഗാദേവിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയാണുണ്ടായിരുന്നത്. ശിലയിൽ തീർത്ത ചെറിയൊരു കണ്ണാടിബിംബത്തിൽ ആവാഹിച്ചുവച്ചിരുന്ന ദേവിയെ, ചില പ്രാശ്നികരുടെ അഭ്യർത്ഥന മാനിച്ച് പുറത്തേയ്ക്ക് മാറ്റിയശേഷമാണ് നരസിംഹക്ഷേത്രം പണിതതും പ്രതിഷ്ഠ കഴിച്ചതും. വിഗ്രഹം ലഭിച്ച സ്ഥലമായ ഭൂതനിലത്ത് ഇപ്പോൾ പ്രതിഷ്ഠയില്ലാത്ത ശ്രീകോവിലോടുകൂടിയ ചെറിയൊരു ക്ഷേത്രമുണ്ട്. ഇവിടം വടക്കനപ്പന്റെ മൂലസ്ഥാനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. എല്ലാവർഷവും മേടമാസത്തിൽ [[പത്താമുദയം]] ദിവസം തെക്കനപ്പനെയും വടക്കനപ്പനെയും ആനപ്പുറത്ത് ഭൂതനിലത്തേയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളിയ്ക്കുന്ന ചടങ്ങും നടത്തിവരാറുണ്ട്. ഇപ്പോൾ ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രധാന വഴിപാടായി നടത്തപ്പെടുന്ന [[വെടിവഴിപാട്]], വിഗ്രഹം ലഭിച്ച സമയത്തുണ്ടായ പൊട്ടിത്തെറിയുടെ പ്രതീകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. കോൺവെടി, ചുറ്റുവെടി, ഈടുവെടി തുടങ്ങി പലതരത്തിൽ വെടിവഴിപാട് ഇവിടെയുണ്ടാകാറുണ്ട്. കേരളത്തിലെ വൈഷ്ണവദേവാലയങ്ങളിൽ വെടിവഴിപാട് അത്യപൂർവ്വമാണ് എന്നത് ഈ വഴിപാടിന് മാറ്റുകൂട്ടുന്നു.<ref>https://www.thuravoortemple.in/mahasudarshanamoorthy.html </ref> തുളു ബ്രാഹ്മണനായിരുന്ന മുരിങ്ങോത്ത് അടികളോടുള്ള ആദരസൂചകമായാകണം, ഇന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലെ ശാന്തിപ്പണി ചെയ്യുന്നത് തുളു ബ്രാഹ്മണരാണ്. [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ]] അക്കര ദേശികവിഭാഗത്തിൽ പെട്ട നല്ലൂർ (അടുക്കത്തായ), കശ (കുബാനുരായ), അടുക്കം (പടക്കനായ), കോണൂർ (ഖജനായ), പറക്കോട് (കണ്ടമനായ) എന്നീ അഞ്ച് വൈഷ്ണവബ്രാഹ്മണകുടുംബക്കാർക്കാണ് പൂജാവകാശം. ഇവർ പുറപ്പെടാശാന്തിമാരാണ്. തന്മൂലം പൂജാവസരത്തിൽ ക്ഷേത്രമതിലകം വിട്ടുപോകാൻ ഇവർക്കാകില്ല. ==ചരിത്രം== തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിന് അറിയപ്പെടുന്ന രേഖകൾ പ്രകാരം ഏകദേശം 1500 വർഷം പഴക്കമുണ്ട്. എന്നാൽ, യഥാർത്ഥത്തിൽ അതിലുമധികം പഴക്കം കാണണമെന്നാണ് സൂചനകൾ. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയുടെ കാലപ്പഴക്കം കൂടി കണക്കിലെടുത്താണ് ഈ സൂചനകൾ. അതിപ്രസിദ്ധമായ [[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം]] അടക്കമുള്ള കേരളത്തിലെ ഒരുപാട് വൈഷ്ണവദേവാലയങ്ങളിൽ കാണാൻ സാധിയ്ക്കുന്ന ദേവീസാന്നിദ്ധ്യത്തിന്റെ കഥ ഇവിടെയും വരുന്നതിനാൽ ആദ്യം ഇതൊരു ദേവീക്ഷേത്രമായിരുന്നിരിയ്ക്കാനുള്ള സാധ്യതയും തള്ളിക്കളയാനാകില്ല. എന്നാൽ, ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അറിയപ്പെടുന്ന ചരിത്രം തുടങ്ങുന്നത് നരസിംഹപ്രതിഷ്ഠയ്ക്കുശേഷം തന്നെയാണ്. പ്രശസ്ത ചരിത്രകാരനായിരുന്ന [[വി.വി.കെ. വാലത്ത്|വി.വി.കെ. വാലത്തിന്റെ]] അഭിപ്രായത്തിൽ, ഇന്നത്തെ തുറവൂർ ഉൾപ്പെടുന്ന ചേർത്തല താലൂക്ക് പ്രദേശം പൂർണ്ണമായും സമുദ്രതീരമായിരുന്നു. [[സംഘകാലം|സംഘകാലചരിത്രം]] പരാമർശിയ്ക്കുന്ന കൃതികളിൽ, ''തുറ'' എന്ന വാക്കിന് തുറമുഖം, പുഴക്കടവ്, മുക്കുവർ താമസിയ്ക്കുന്ന സ്ഥലം എന്നെല്ലാം അർത്ഥം വരുന്നുണ്ട്. അങ്ങനെ തുറയൂർ എന്നറിയപ്പെട്ട സ്ഥലം, പിന്നീട് ലോപിച്ച് തുറവൂരായി എന്നാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിഗമനം. തുറവൂർ ഭാഗത്ത് മൂന്നുമീറ്ററോളം കുഴിച്ചുനോക്കിയാൽ [[കക്ക|കക്കയുടെയും]] [[ശംഖ്|ശംഖിന്റെയും]] പുറംതോടുകളും സമുദ്രജീവികളുടെ [[ഫോസിൽ|ഫോസിലുകളും]] കാണാൻ സാധിയ്ക്കുമെന്നത് ഇതിന്റെ തെളിവായി പറയുന്നു. നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ ഇവ കാണാൻ സാധിച്ചിട്ടുണ്ട്. ചേരസാമ്രാജ്യത്തിന്റെ കാലശേഷം ക്ഷേത്രം [[കരപ്പുറം രാജ്യം|കരപ്പുറം രാജ്യത്തിന്റെ]] കീഴിലായി. ഇവരും ഈ ക്ഷേത്രം നന്നായി നിലനിർത്തിപ്പോരുകയുണ്ടായി. പിന്നീട് സ്ഥലം [[കൊച്ചി രാജ്യം|കൊച്ചി രാജ്യത്തിന്റെ]] ഭാഗമായപ്പോൾ ക്ഷേത്രം പതിന്മടങ്ങ് പ്രസിദ്ധമായി. കേരളത്തിന്റെ നാനാഭാഗത്തുനിന്നുള്ളവർ ഇവിടെ ദർശനത്തിനെത്താൻ തുടങ്ങിയത് ഇക്കാലത്താണ്. നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് കാണാൻ കഴിയുന്ന [[തൃപ്പൂണിത്തുറ ശ്രീപൂർണ്ണത്രയീശ ക്ഷേത്രം| ശ്രീപൂർണ്ണത്രയീശന്റെ]] ചിത്രം, ക്ഷേത്രം കൊച്ചിയുടെ കീഴിലായിരുന്നു എന്നതിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ തെളിവാണ്. എന്നാൽ, 1750-ൽ കരപ്പുറം ഭാഗങ്ങൾ [[തിരുവിതാംകൂർ]] പിടിച്ചെടുക്കുകയുണ്ടായി. ഇത് തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിന് വലിയൊരു തിരിച്ചടി സമ്മാനിച്ചു. കരപ്പുറം പിടിച്ചെടുത്തെങ്കിലും രാജാവായിരുന്ന [[അനിഴം തിരുനാൾ മാർത്താണ്ഡവർമ്മ]] ഇതിനെ ഒരു [[പുറമ്പോക്കുകൾ (അന്തർദ്ദേശീയം)|പുറമ്പോക്കുഭൂമിയായി]] നിലനിർത്തിയതാണ് പ്രശ്നമായത്. അങ്ങനെ ഇരുരാജ്യങ്ങൾക്കും ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളില്ലാത്ത ഭാഗമായി ഇവിടങ്ങൾ മാറി. ഏതെങ്കിലും തിരുവിതാംകൂർ രാജാവോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരിവാരങ്ങളോ തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശനത്തിനെത്തിയാൽ ക്ഷേത്രം കൊച്ചിയ്ക്ക് വിട്ടുകൊടുക്കണം എന്നൊരു നിബന്ധനയും ഇവിടെയുണ്ടായിരുന്നു. തന്മൂലം 1949 വരെ ഒരു തിരുവിതാംകൂർ രാജാവും ഇവിടെ ദർശനത്തിനെത്തിയില്ല. 1951-ൽ, തിരുവിതാംകൂറിലെ അവസാന ഭരണാധികാരിയായിരുന്ന [[ശ്രീ ചിത്തിര തിരുനാൾ ബാലരാമവർമ്മ]] ഇവിടെ ദർശനത്തിനെത്തി ആ പതിവ് ലംഘിച്ചു. അപ്പോഴേയ്ക്കും ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യവും [[തിരു-കൊച്ചി]] സംയോഗവും കഴിഞ്ഞിരുന്നതിനാൽ മേൽപ്പറഞ്ഞ നിബന്ധനയ്ക്ക് പ്രസക്തിയുണ്ടായിരുന്നില്ലെങ്കിലും ക്ഷേത്രഭരണാധികാരികൾ മഹാരാജാവിന്റെ പാദസ്പർശമേൽക്കാതിരിയ്ക്കാൻ ക്ഷേത്രം മുഴുവൻ പരവതാനി വിരിച്ച സംഭവവുമുണ്ടായി. ==ക്ഷേത്ര രൂപകല്പന== ===ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും=== തുറവൂർ ഗ്രാമത്തിന്റെ ഒത്തനടുക്ക്, ദേശീയപാതയുടെ പടിഞ്ഞാറ് തുറവൂർ ജങ്ഷനിലാണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കിഴക്കോട്ടാണ് ക്ഷേത്രദർശനം. എന്നാൽ, ക്ഷേത്രത്തിന് നേരെമുന്നിൽ കുളമാണ്. അതിനാൽ, അതുവഴി പ്രവേശനമില്ല. വടക്കേ നടയിലൂടെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലേയ്ക്ക് പ്രവേശനം. ക്ഷേത്രനടയോടുചേർന്ന് വലിയൊരു [[അരയാൽ]]മരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഹൈന്ദവവിശ്വാസപ്രകാരം പുണ്യവൃക്ഷമായ അരയാലിന് മുകളിൽ [[ബ്രഹ്മാവ്|ബ്രഹ്മാവും]] നടുക്ക് വിഷ്ണുവും അടിയിൽ ശിവനും കുടികൊള്ളുന്നു. അതായത്, അരയാൽ [[ത്രിമൂർത്തി|ത്രിമൂർത്തീസ്വരൂപമായി]] കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. നിത്യവും രാവിലെ അരയാലിനെ വലംവയ്ക്കുന്നത് ആയുസ്സിനും ആരോഗ്യത്തിനും ഉത്തമമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. തന്മൂലം, നിരവധി ഭക്തർ ഇവിടെ അരയാലിനെ പ്രദക്ഷിണം വയ്ക്കാറുണ്ട്. ഇതുകടന്ന് അല്പം കൂടി മുന്നോട്ടുനടന്നാൽ ക്ഷേത്രം വക വെടിപ്പുര കാണാം. വെടിവഴിപാട് ഇവിടെ ഭഗവാന് പ്രധാനമാണ്. സാധാരണയായി വൈഷ്ണവദേവാലയങ്ങളിൽ വെടിവഴിപാട് നടത്താറില്ല. കൂടുതലും ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിലും ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലുമാണ് വെടിവഴിപാട് നടത്താറുള്ളത്. തുറവൂർ കൂടാതെ ഒരു വൈഷ്ണവദേവാലയത്തിൽ വെടിവഴിപാടിന് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത് [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല]]യിൽ [[തൃപ്രയാർ|തൃപ്രയാറിലുള്ള]] പ്രസിദ്ധമായ [[തൃപ്രയാർ ശ്രീരാമസ്വാമിക്ഷേത്രം|ശ്രീരാമസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിൽ]] മാത്രമാണ്. വെടിപ്പുര പിന്നിട്ടാൽ ക്ഷേത്രം വക ആനക്കൊട്ടിലിലെത്താം. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ആനക്കൊട്ടിലുകളിലൊന്നാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. നരസിംഹമൂർത്തിയ്ക്കും സുദർശനമൂർത്തിയ്ക്കും ഒരുമിച്ചാണ് ഇവിടെ ആനക്കൊട്ടിൽ പണിതിരിയ്ക്കുന്നത്. പത്താനകളെ വരെ വച്ചെഴുന്നള്ളിയ്ക്കാനുള്ള സൗകര്യം ഇവിടെയുണ്ട്. ആനക്കൊട്ടിലിനിപ്പുറം ഇരുനിലകളോടുകൂടിയ ഒരു കുളപ്പുര പണിതിട്ടുണ്ട്. ഇവിടെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന കുളക്കടവ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഉഗ്രമൂർത്തികളായ നരസിംഹമൂർത്തിയുടെയും സുദർശനമൂർത്തിയുടെയും കോപം ശമിപ്പിയ്ക്കാനാണ് ക്ഷേത്രത്തിന് മുന്നിൽ കുളം പണിതതെന്ന് വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. അതിവിശാലമായ ക്ഷേത്രക്കുളം കിഴക്കുഭാഗം മുഴുവൻ നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നു. 2014-ൽ ഈ കുളം സൗന്ദര്യവത്കരണം നടത്തി വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ഈ കുളപ്പുരയുടെ മുകളിലാണ് മേൽശാന്തിമാർക്ക് താമസിയ്ക്കാനുള്ള മുറികൾ. [[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ഗുരുവായൂർ]], [[ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം|ശബരിമല]], [[വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം|വൈക്കം]], [[തൃശ്ശൂർ വടക്കുംനാഥക്ഷേത്രം|തൃശ്ശൂർ വടക്കുംനാഥൻ]] തുടങ്ങിയ ക്ഷേത്രങ്ങളിലെപ്പോലെ '''പുറപ്പെടാശാന്തി''' എന്ന പദവി വഹിയ്ക്കുന്ന മേൽശാന്തിയാണ് ഇവിടെയുമുള്ളത്. [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ് ജില്ലയിൽ]] [[നീലേശ്വരം]] സ്വദേശികളായ [[പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാർ|പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാരുടെ]] കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ് ഇവിടെയുള്ള മേൽശാന്തിമാരെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്. ഒരു വിഷു മുതൽ അടുത്ത വിഷു വരെയാണ് ഇവരുടെ കാലാവധി. പുറപ്പെടാശാന്തിമാരായതിനാൽ അതിവിശേഷമായ ക്രിയകളോടെയാണ് ഇവരെ അവരോധിയ്ക്കുക. കർശനമായ ബ്രഹ്മചര്യനിഷ്ഠയോടെ വേണം പൂജകൾ നടത്താൻ എന്നാണ് ചിട്ട. ആനക്കൊട്ടിലിനപ്പുറം ഭഗവദ്വാഹനമായ [[ഗരുഡൻ|ഗരുഡനെ]] ശിരസ്സിലേറ്റുന്ന ഉത്തുംഗമായ രണ്ട് സ്വർണ്ണക്കൊടിമരങ്ങൾ കാണാം. രണ്ട് കൊടിമരങ്ങളുള്ള അപൂർവം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം. അതിലും വലിയ പ്രത്യേകത, രണ്ടിലും ഒരേ രൂപത്തെയാണ് വാഹനമാക്കി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിയ്ക്കുന്നതെന്നാണ്. പ്രധാനപ്രതിഷ്ഠകൾ രണ്ടും വൈഷ്ണവരൂപങ്ങളായതുകൊണ്ടാണിത്. കേരളത്തിൽ ഈ പ്രത്യേകതയുള്ള മൂന്ന് ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം. [[തിരുവനന്തപുരം പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രം|തിരുവനന്തപുരത്തെ പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രവും]] [[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം ജില്ലയിൽ]] [[കാലടി|കാലടിയ്ക്കടുത്ത്]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[ചേലാമറ്റം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ചേലാമറ്റം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി-നരസിംഹസ്വാമിക്ഷേത്രവുമാണ്]] മറ്റുള്ളവ. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ നടയിലുള്ളതിനാണ് ഉയരം കൂടുതൽ. ഈ കൊടിമരങ്ങൾക്കപ്പുറം ബലിക്കൽപ്പുരകൾ പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ബലിക്കല്ലുകൾ ഇവിടെയാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. പ്രധാനപ്രതിഷ്ഠകൾ രണ്ടായതിനാൽ ബലിക്കല്ലുകളും രണ്ടാണ്. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ നടയിലെ ബലിക്കല്ലിന് ഉയരം വളരെ കുറവാണ്. പണ്ട് നല്ല ഉയരമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നും പിന്നീട് താഴ്ത്തിയതാണെന്നുമാണ് കഥ. നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ നടയിലെ ബലിക്കല്ലിന് സാമാന്യം വലുപ്പമുണ്ട്. എങ്കിലും, പുറത്തുനിന്ന് നോക്കിയാലും വിഗ്രഹരൂപം കാണാം. രണ്ടിടത്തും മച്ചിൽ ബ്രഹ്മാവിന്റെയും [[അഷ്ടദിക്പാലകർ|അഷ്ടദിക്പാലകരുടെയും]] രൂപങ്ങൾ കൊത്തിവച്ചിട്ടുണ്ട്. തെക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ ദേവസ്വം ഓഫീസ് പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന് കീഴിലുള്ള ഒരു 'എ' ഗ്രേഡ് ദേവസ്വമാണ് തുറവൂർ ദേവസ്വം. ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ വൈക്കം ഗ്രൂപ്പിലാണ് ഈ ദേവസ്വം വരുന്നത്. ദേവസ്വം ഓഫീസ് വിട്ട് പ്രദക്ഷിണമായി വരുമ്പോൾ തെക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ ശ്രീകോവിൽ കാണാം. ശബരിമലയിലെ അതേ രൂപത്തിലുള്ള വിഗ്രഹമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ഏകദേശം രണ്ടടി ഉയരം വരും. ഈ നടയിൽ വച്ചാണ് ശബരിമല തീർത്ഥാടകർ മാലയിടുന്നതും കെട്ടുനിറയ്ക്കുന്നതുമെല്ലാം. ഇതിനും പടിഞ്ഞാറായി ആൽമരച്ചുവട്ടിൽ നാഗദൈവങ്ങളുടെ പ്രതിഷ്ഠ. [[നാഗരാജാവ്|നാഗരാജാവായി]] [[അനന്തൻ]] വാഴുന്ന പ്രതിഷ്ഠയാണിത്. കൂടാതെ, സമീപത്ത് [[നാഗയക്ഷി]]യും [[നാഗചാമുണ്ഡി]]യും [[ചിത്രകൂടം|ചിത്രകൂടവുമുണ്ട്]]. എല്ലാ മാസവും [[ആയില്യം]] നക്ഷത്രത്തിൽ ഇവിടെ വിശേഷാൽ പൂജകൾ നടക്കാറുണ്ട്; കന്നിമാസത്തിലെ ആയില്യത്തിന് [[സർപ്പബലി]]യും. നാഗദൈവങ്ങളുടെ വടക്കുള്ള പീഠത്തിൽ ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിന്റെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. സാധാരണ പോലെ ചെറിയൊരു [[ശിവലിംഗം]] തന്നെയാണ് ഇവിടെയും ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിനെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. തുടർന്ന് പ്രദക്ഷിണം വച്ചുവരുമ്പോൾ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തായി പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ ദുർഗ്ഗാദേവിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. വ്യക്തരൂപമില്ലാത്ത ഒരു ശിലാഖണ്ഡത്തിലാണ് ദേവിയെ ആവാഹിച്ചുവച്ചിരിയ്ക്കുന്നത്. ആദ്യകാലത്ത് ഇപ്പോഴത്തെ വടക്കനപ്പന്റെ ശ്രീകോവിലിന്റെ സ്ഥാനത്ത് കുടികൊണ്ടിരുന്ന ദേവിയെ, നരസിംഹപ്രതിഷ്ഠ വന്നപ്പോഴാണ് ഇങ്ങോട്ട് മാറ്റിയതെന്ന് ഐതിഹ്യമുണ്ട്. എന്നാൽ, ചരിത്രപരമായി നോക്കുമ്പോൾ ആദ്യകാലത്തുണ്ടായിരുന്ന ദേവിയുടെ സമീപം വൈഷ്ണവസാന്നിദ്ധ്യം വന്നതാകാനാണ് സാധ്യത. കാരണം, ആദിദ്രാവിഡർ ദേവിയെയും ശാസ്താവിനെയും മറ്റുമാണല്ലോ ആരാധിച്ചിരുന്നത് ഏകദേശം അരയടി ഉയരം വരുന്ന വിഗ്രഹത്തിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി കുടികൊള്ളുന്ന ദേവിയ്ക്ക് [[നവരാത്രി|നവരാത്രിയും]] [[തൃക്കാർത്തിക|തൃക്കാർത്തികയും]] അതിവിശേഷമാണ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ധാരാളം പൂജകൾ ദേവിയ്ക്ക് നടത്താറുണ്ട്. വടക്കേ നടയിലെത്തുമ്പോൾ അതിവിശേഷമായ ഒരു ശ്രീകോവിൽ കാണാം. ഇവിടെ യക്ഷിയമ്മയാണ് പ്രതിഷ്ഠ. മരം കൊണ്ടുള്ള അഴിക്കൂടോടുകൂടിയ ശ്രീകോവിലാണ് ഇവിടെ പണിതിരിയ്ക്കുന്നത് എന്നതിനാൽ അത്യുഗ്രദേവതയായ യക്ഷിയാണ് ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠ എന്ന് ഊഹിച്ചെടുക്കാം. കിഴക്കോട്ട് ദർശനം നൽകുന്ന യക്ഷിയമ്മയെ, ഏകദേശം അരയടി ഉയരം വരുന്ന ചെറിയൊരു വിഗ്രഹത്തിലാണ് ആവാഹിച്ചിരിയ്ക്കുന്നത്. ഈ വിഗ്രഹത്തിന് വിശേഷാൽ രൂപമൊന്നുമില്ല. വറപൊടിയാണ് യക്ഷിയ്ക്കുള്ള പ്രധാന വഴിപാട്. === ശ്രീകോവിലുകൾ === ലക്ഷണമൊത്ത വൃത്താകൃതിയിലും ചതുരാകൃതിയിലും തീർത്ത രണ്ട് മഹാസൗധങ്ങളാണ് ഇവിടെയുള്ള ശ്രീകോവിലുകൾ. കേരളത്തിൽ തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടുകൂടിയുള്ള രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളുള്ള അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത ഈ ശ്രീകോവിലുകളുടെ ഇരുനിലകളും ചെമ്പുമേഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. മുകളിൽ സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടങ്ങളും കാണാം. ഇരു ശ്രീകോവിലുകളിലും മൂന്നുമുറികൾ വീതമുണ്ട്. അവയിൽ പടിഞ്ഞാറേ അറ്റത്തുള്ളതാണ് വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഗർഭഗൃഹങ്ങൾ. ഏകദേശം ആറടി ഉയരം വരുന്ന ചതുർബാഹു വിഷ്ണുവിഗ്രഹങ്ങൾ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു. യഥാർത്ഥത്തിൽ രണ്ടിടത്തെയും വിഗ്രഹങ്ങൾ മഹാവിഷ്ണുവിന്റേതാണെങ്കിലും, ഇവയിൽ തെക്കുഭാഗത്തെ ശ്രീകോവിലിലെ മൂർത്തിയെ സുദർശനമൂർത്തിയായും, വടക്കുഭാഗത്തെ ശ്രീകോവിലിലെ മൂർത്തിയെ ഉഗ്രനരസിംഹമൂർത്തിയായും കണ്ടുവരുന്നു. തന്മൂലം ഇവരെ യഥാക്രമം '''തെക്കനപ്പൻ''' എന്നും '''വടക്കനപ്പൻ''' എന്നും വിളിച്ചുവരുന്നു. ഇരുവിഗ്രഹങ്ങളുടെയും പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ [[സുദർശനചക്രം|സുദർശനചക്രവും]] പുറകിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[പാഞ്ചജന്യം]] എന്ന [[ശംഖ് (വാദ്യം)|ശംഖും]] മുന്നിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[കൗമോദകി]] എന്ന [[ഗദ|ഗദയും]] മുന്നിലെ വലതുകയ്യിൽ [[താമര|താമരപ്പൂവും]] കാണാം. അലങ്കാരസമയത്ത് [[ചെത്തി]], [[മന്ദാരം]], [[തുളസി]], താമര തുടങ്ങിയ പൂക്കളുപയോഗിച്ചുള്ള മാലകളും ചന്ദനവും വിഗ്രഹത്തിൽ ചാർത്തിക്കാണാറുണ്ട്. അങ്ങനെ വിശ്വപ്രകൃതിയുടെ മൂലതേജസ്സിനെ മുഴുവൻ ആവാഹിച്ചുകൊണ്ട് ശ്രീസുദർശനമൂർത്തിയും നരസിംഹമൂർത്തിയും, തുറവൂരിൽ കുടികൊള്ളുന്നു. അതിമനോഹരമായ നിരവധി ചുവർച്ചിത്രങ്ങളും ദാരുശില്പങ്ങളും കൊണ്ട് അലംകൃതമാണ് ഇവിടെയുള്ള ശ്രീകോവിലുകൾ. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചുവർച്ചിത്രങ്ങൾക്കാണ് മുൻതൂക്കമെങ്കിൽ നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ദാരുശില്പങ്ങൾക്കാണ് മുൻതൂക്കം. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് വരച്ചിട്ടുള്ള ഒരു ചിത്രം വളരെ ശ്രദ്ധേയമാണ്. [[പാർവ്വതി|പാർവ്വതീദേവിയുടെ]] മുലകുടിയ്ക്കുന്ന ഗണപതിയുടെ ചിത്രമാണിത്. അധികം സ്ഥലങ്ങളിൽ കാണാൻ സാധിയ്ക്കാത്ത ഈ ചിത്രം, ക്ഷേത്രത്തിലെ ഒരു പ്രധാന ആകർഷണമാണ്. കൂടാതെ, പലരൂപങ്ങളിലുള്ള ഗണപതിരൂപങ്ങൾ, ദശാവതാരങ്ങൾ, [[ദക്ഷിണാമൂർത്തി]], [[കിരാതമൂർത്തി]] തുടങ്ങിയ ശിവരൂപങ്ങൾ എന്നിവയും ഇവിടെ കാണാവുന്നതാണ്. നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുഭാഗത്തുള്ള ഒരു ത്വരത്തിൽ ചെറിയൊരു [[ശിവലിംഗം|ശിവലിംഗവും]] കാണാവുന്നതാണ്. നേരെ നടയിൽ നിന്നുനോക്കിയാൽ ഇത് കാണാൻ സാധിയ്ക്കില്ല. പകരം, തെക്കുഭാഗത്തെ ഒരു വാതിലിലൂടെ നോക്കേണ്ടതുണ്ട്. ശിവന്റെ നടയിൽ നിത്യേന [[ധാര (ഹൈന്ദവം)|ധാരയടക്കമുള്ള]] അഭിഷേകങ്ങൾ നടക്കാറുണ്ട്. ഈ ശ്രീകോവിലിന്റെ പുറംഭിത്തികളിലെ ഓരോ തൂണിലും നിരവധി [[ആന|ആനകളുടെ]] രൂപങ്ങൾ കാണാവുന്നതാണ്. ഇവയിൽ ഈരണ്ടെണ്ണം തുമ്പിക്കൈ ഉയർത്തിനിൽക്കുമ്പോൾ ഈരണ്ടെണ്ണം അവ താഴ്ത്തിനിൽക്കുന്നു എന്നൊരു പ്രത്യേകതയുണ്ട്. കൂടാതെ, നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ ഒമ്പത് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങൾ, കുതിരപ്പുറത്ത് വാളേന്തിവരുന്ന [[കൽക്കി|കൽക്കിഭഗവാൻ]], [[രാമായണം|രാമായണത്തിലെ]] പ്രസക്തഭാഗങ്ങൾ തുടങ്ങി നിരവധി ശില്പങ്ങൾ ഇവിടെ കാണാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ, ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു ശില്പം, അനന്തഫണത്തിനുകീഴിൽ ഇരിയ്ക്കുന്ന രൂപത്തിലുള്ള മഹാവിഷ്ണുവിന്റേതാണ്. [[തൃപ്പൂണിത്തുറ|തൃപ്പൂണിത്തുറയിലെ]] പ്രസിദ്ധമായ [[തൃപ്പൂണിത്തുറ ശ്രീപൂർണ്ണത്രയീശ ക്ഷേത്രം|ശ്രീപൂർണ്ണത്രയീശ ക്ഷേത്രത്തിലെ]] പ്രതിഷ്ഠാരൂപമാണിത്. 1750-ൽ [[അനിഴം തിരുനാൾ മാർത്താണ്ഡവർമ്മ]] പിടിച്ചടക്കി തിരുവിതാംകൂറിൽ ചേർക്കും വരെ തുറവൂരും പരിസരപ്രദേശങ്ങളും കൊച്ചിരാജ്യത്തിന്റെ കീഴിലായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് പണിത ശില്പമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ഇങ്ങനെ നിരവധി പ്രത്യേകതകളുള്ള ഈ ശ്രീകോവിലുകളുടെ വടക്കുവശത്ത് പതിവുപോലെ ഓവ് പണിതിട്ടുണ്ട്. അഭിഷേകജലം ഇതിലൂടെ ഒഴുകിപ്പോകുന്നു.<ref>https://www.thuravoortemple.in/mahasudarshanamoorthy.html</ref><ref>https://www.thuravoortemple.in/narasimhamoorthy.html</ref> === നാലമ്പലം === ശ്രീകോവിലുകളെ ചുറ്റിപ്പറ്റി നാലമ്പലം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. അതിവിശാലമായ നാലമ്പലമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ഇത് രണ്ടാക്കിത്തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ, ഇരുഭാഗങ്ങൾ തമ്മിൽ ബന്ധപ്പെടാനായി ഇവയ്ക്കിടയിലൊരു വാതിലും പണിതിട്ടുണ്ട്. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത നാലമ്പലത്തിന്റെ പുറംചുവരുകൾ വിളക്കുമാടം കൊണ്ട് അലംകൃതമാണ്. ഏകദേശം പത്തുനിലകളുള്ള ഈ വിളക്കുമാടത്തിൽ ആയിരത്തിലധികം ദീപങ്ങൾ കാണാം. സന്ധ്യാസമയത്ത് ഇവയെല്ലാം കത്തിച്ചുവയ്ക്കുന്ന കാഴ്ച അതിമനോഹരമാണ്. അകത്തേയ്ക്ക് കടക്കുമ്പോൾ ഇരുഭാഗങ്ങളിലും വാതിൽമാടങ്ങളും കാണാം. ഇവയിൽ തെക്കേ വാതിൽമാടം വിശേഷാൽ പൂജകൾക്കും ഹോമങ്ങൾക്കും ഉപയോഗിയ്ക്കുമ്പോൾ വടക്കേ വാതിൽമാടം വാദ്യമേളങ്ങൾക്കും നാമജപത്തിനുമാണ് ഉപയോഗിയ്ക്കുന്നത്. സുദർശനമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുകിഴക്കുഭാഗത്താണ് [[തിടപ്പള്ളി]] പണിതിരിയ്ക്കുന്നത്. ഇത് ഈ പ്രതിഷ്ഠയുടെ കാലപ്പഴക്കം കൂടുതൽ വ്യക്തമാക്കുന്നു. വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്ത് [[കിണർ|കിണറും]] പണിതിട്ടുണ്ട്. നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം തീർത്ത ഒരു മുറിയിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ഗണപതിപ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഏകദേശം മൂന്നടി ഉയരം വരുന്ന ഈ വിഗ്രഹം, വലത്തോട്ട് തുമ്പിക്കൈ നീട്ടിനിൽക്കുന്ന സിദ്ധിവിനായകന്റേതാണ്. ചതുർബാഹുവായ ഗണപതിയുടെ പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ [[മഴു|മഴുവും]] പുറകിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[കയർ|കയറും]] മുന്നിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[മോദകം|മോദകവും]] കാണാം. മുന്നിലെ വലതുകൈ അനുഗ്രഹിയ്ക്കുന്ന രൂപത്തിലാണ്. ഗണപതിഹോമവും നാളികേരമുടയ്ക്കലുമാണ് ഇവിടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. {{പ്രധാന ലേഖനം|ബലിക്കല്ല്}} പ്രധാന ശ്രീകോവിലുകൾ രണ്ടായതിനാൽ ഇവിടെ അകത്തെ ബലിവട്ടവും രണ്ടാക്കി പണിതിട്ടുണ്ട്. [[അഷ്ടദിക്പാലകർ]] (കിഴക്ക് - [[ഇന്ദ്രൻ]], തെക്കുകിഴക്ക് - [[അഗ്നി]], തെക്ക് - [[യമൻ]], തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[നിരൃതി]], പടിഞ്ഞാറ് - [[വരുണൻ]], വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[വായു]], വടക്ക് - [[കുബേരൻ]] & [[ചന്ദ്രൻ]], വടക്കുകിഴക്ക് - [[ഈശാനൻ]]), [[സപ്തമാതൃക്കൾ]] (തെക്കുഭാഗത്ത് ഒറ്റക്കല്ലിൽ - കിഴക്കുനിന്ന് [[ബ്രാഹ്മി]], [[മാഹേശ്വരി]], [[കൗമാരി]], [[വൈഷ്ണവി]], [[വാരാഹി]], [[ഇന്ദ്രാണി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്ന ക്രമത്തിൽ), [[വീരഭദ്രൻ]] (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - കിഴക്കുഭാഗം), ഗണപതി (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - പടിഞ്ഞാറുഭാഗം), ബ്രഹ്മാവ് (വടക്കുകിഴക്കിനും കിഴക്കിനുമിടയിൽ), അനന്തൻ (തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനും പടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), ശാസ്താവ് (തെക്കിനും തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), ദുർഗ്ഗ (പടിഞ്ഞാറിനും വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]] (വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനും വടക്കിനുമിടയിൽ), [[നിർമ്മാല്യധാരി]] (വടക്കിനും വടക്കുകിഴക്കിനുമിടയിൽ ശിവലിംഗരൂപത്തിൽ - ഇവിടെ [[വിഷ്വക്സേനൻ]]) എന്നിവരെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്ന ബലിക്കല്ലുകൾ ഇവിടെ കാണാം. ശീവേലിസമയത്ത് ഇവിടങ്ങളിൽ ബലിതൂകുന്നു. വൈഷ്ണവക്ഷേത്രമായതിനാൽ ഇവരെക്കൂടാതെ '''ഉത്തരമാതൃക്കൾ''' എന്നൊരു സങ്കല്പവും ഇവിടെയുണ്ട്. സപ്തമാതൃക്കളുടെ സ്ഥാനത്തിന്റെ എതിർവശത്ത്, അതായത് വടക്കുഭാഗത്താണ് ഇവരുടെ സ്ഥാനം. തന്മൂലമാണ് ഇവർ ഉത്തരമാതൃക്കൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ഭാഗീശ്വരി, ക്രിയ, കീർത്തി, ലക്ഷ്മി, സൃഷ്ടി, വിദ്യ, ശാന്തി എന്നീ ഏഴുദേവതമാരാണ് ഉത്തരമാതൃക്കൾ. സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം അംഗരക്ഷകരായി ഗണപതിയും വീരഭദ്രനുമുള്ളപോലെ ഉത്തരമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം ശ്രീധരൻ, അശ്വമുഖൻ എന്നീ ദേവന്മാർക്കും സ്ഥാനമുണ്ട്. ഇവരെ ബലിക്കല്ലുകളുടെ രൂപത്തിൽ കാണാറില്ലെങ്കിലും ശീവേലിസമയത്ത് ഇവരെ സങ്കല്പിച്ചും ബലിതൂകും. ബലിക്കല്ലുകൾ ദേവന്റെ/ദേവിയുടെ വികാരഭേദങ്ങളാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. തന്മൂലം അവയിൽ ചവിട്ടുന്നതും തൊട്ടുതലയിൽ വയ്ക്കുന്നതും നിരോധിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. ===നിത്യ അന്നദാനം === ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്ന മുഴുവൻ ഭക്തജനങ്ങൾക്കും 2010 നവംബർ 17 മുതൽ അന്നദാനം പ്രസാദമായി നൽകുന്നു. തുറവൂർ സർക്കാർ ആശുപത്രിയിൽ ചികിത്സയിൽ കഴിയുന്ന മുഴുവൻ രോഗികൾക്കും നിത്യ അന്നദാനം നൽകിയതിനു ശേഷമാണ് പ്രസാദമൂട്ട് നടത്തുന്നത്. വ്യാഴം, ഞായർ ദിവസങ്ങളിൽ 1000 പേർക്കും അല്ലാത്ത ദിവസങ്ങളിൽ ഏകദേശം 500 പേർക്കും അന്നദാനം നടക്കുന്നു. ആണ്ടുപിറപ്പായ ചിങ്ങമാസം ഒന്നാം തീയതി രാവിലെ മുതൽ മലർ, കദളിപ്പഴം പ്രസാദവും പന്തീരടി പൂജക്ക് ശേഷം പാല്പായസവും ഊട്ടിനുമുന്നോടിയായി നൽകുന്നു. ===ഭക്തജനസമിതി=== തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്ര ഭക്തജനസമിതി എന്ന ഭക്തജനങ്ങളുടെ സമിതിയാണ് നിത്യ അന്നദാനത്തിനെ ചുമതല വഹിക്കുന്നത്. കേരള ഹൈക്കോടതിയുടെ വിധി ഉത്തരവ് പ്രകാരം ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന "തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്ര ഭക്തജന സമിതിയെ " ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്യുകയും, ക്ഷേത്ര കാര്യങ്ങളിൽ ദേവസ്വം ബോർഡിനെ സഹായിക്കുന്നതിന് തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ് നിയമാവലി പ്രകാരം രജിസ്റ്റർ ചെയ്യപ്പെട്ട ഭക്തജനങ്ങളിൽ നിന്നും തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങൾ ഉൾപ്പെട്ട പുതിയ "ക്ഷേത്ര ഉപദേശക സമിതി" 2018 ഒക്ടോബർ മാസം 7 ന് രൂപീകരിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ക്ഷേത്രത്തിലെ നിത്യ അന്നദാനമുൾപ്പടെയുള്ള കാര്യങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കുന്നതും,ക്ഷേത്രത്തിലെ തിരുവുത്സവവും,മറ്റ് വിശേഷ ചടങ്ങുകളിലും ബോർഡിനെ സഹായിക്കുന്നതും പുതുതായി രൂപീകരിച്ച ക്ഷേത്ര ഉപദേശക സമിതിയാണ്. ==പൂജാവിധികളും, വിശേഷങ്ങളും== [[File:Thuravoor temple view.JPG|thumb|right|350px|ക്ഷേത്രം - വിശാല വീക്ഷണം]] ===നിത്യപൂജകൾ=== ==== രാവിലെയുള്ള പൂജാക്രമങ്ങൾ ==== നിത്യേന അഞ്ചു പൂജകളും മൂന്ന് ശീവേലികളുമുള്ള മഹാക്ഷേത്രമാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം. പുലർച്ചെ മൂന്നുമണിയ്ക്ക് നിയമവെടിയോടുകൂടിയും പിന്നീട് ഏഴുതവണയുള്ള ശംഖുവിളിയോടെയും [[തവിൽ]], [[നാദസ്വരം]], [[കുഴിത്താളം]], [[ശ്രുതിപ്പെട്ടി]] എന്നിവയോടുകൂടി പള്ളിയുണർത്തിയശേഷം നാലുമണിയ്ക്ക് നട തുറക്കുന്നു. നിർമ്മാല്യ ദർശനമാണ് ആദ്യത്തെ ചടങ്ങ്. തലേന്ന് ചാർത്തിയ അലങ്കാരങ്ങളോടുകൂടി കാണപ്പെടുന്ന വിഗ്രഹങ്ങൾ ദർശിച്ച് ഭക്തർ മുക്തിയടയുന്നു. ഇരുനടകളിലെയും നിർമ്മാല്യദർശനം കഴിഞ്ഞാൽ അഭിഷേകച്ചടങ്ങുകൾ തുടങ്ങുകയായി. ആദ്യം [[എള്ളെണ്ണ]] കൊണ്ടും പിന്നീട് ക്രമത്തിൽ ശംഖതീർത്ഥം, ഇഞ്ച, കലശതീർത്ഥം എന്നിവ കൊണ്ടും അഭിഷേകച്ചടങ്ങുകൾ നടത്തിയശേഷം പുതിയ ചന്ദനക്കാപ്പും പൂമാലകളും ആടയാഭരണങ്ങളും ചാർത്തി വിഗ്രഹങ്ങൾ അലങ്കരിച്ചശേഷം ആദ്യ നിവേദ്യങ്ങളായി [[മലർ]], [[ശർക്കര]], [[കദളിപ്പഴം]] എന്നിവ നേദിയ്ക്കുന്നു. അപ്പോഴേയ്ക്കും സമയം അഞ്ചുമണിയായിട്ടുണ്ടാകും. ഈ സമയത്ത് നടയടച്ച് ഉഷഃപൂജ നടത്തുന്നു. ആദ്യം തെക്കേടത്താണ് പൂജ നടൿ ത്തുക. പിന്നീടാണ് വടക്കേടത്ത് പൂജ നടത്തുക. സൂര്യോദയസമയത്ത് എതിരേറ്റുപൂജ നടത്തുന്നു. സൂര്യകിരണങ്ങളെ എതിരേറ്റുകൊണ്ടുള്ള പൂജ എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ നടത്തുന്ന പൂജയായതുകൊണ്ടാണ് ഇതിനെ എതിരേറ്റുപൂജ എന്നുവിളിയ്ക്കുന്നത്. ഈ സമയത്തുതന്നെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപദേവതകൾക്കുള്ള പൂജകളും ഗണപതിഹോമവും നടക്കുന്നതും. എതിരേറ്റുപൂജ കഴിഞ്ഞാൽ രാവിലെ ഏഴുമണിയോടെ ഉഷഃശീവേലി. തന്റെ ഭൂതഗണങ്ങൾക്ക് അന്നം നൽകുന്നത് ഭഗവാന്മാർ നേരിട്ടുകാണുന്നു എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ നടത്തുന്ന ചടങ്ങാണ് ശീവേലി. നാലമ്പലത്തിനകത്ത് ഒന്നും പുറത്ത് മൂന്നും എന്ന ക്രമത്തിൽ, എല്ലാ ബലിക്കല്ലുകളിലും ബലിതൂകിവന്ന് അവസാനം വലിയ ബലിക്കല്ലുകളിലും ബലിതൂകിയാണ് ശീവേലി അവസാനിയ്ക്കുക. ശീവേലി കഴിഞ്ഞ് ഏഴരയോടെ പന്തീരടി പൂജ തുടങ്ങും. നിഴലിന് പന്ത്രണ്ടടി നീളം വരുന്ന സമയത്തുള്ള പൂജ എന്നാണ് പന്തീരടി പൂജയുടെ അർത്ഥം. ഇതും ആദ്യം തെക്കേടത്താണ് നടത്തുക. ഇതിനുശേഷം പതിനൊന്നുമണിയോടെ ഉച്ചപ്പൂജയും പതിനൊന്നരയോടെ ഉഷഃശീവേലിയുടെ അതേ ചടങ്ങുകളോടെ ഉച്ചശീവേലിയും നടത്തി ഉച്ചയ്ക്ക് പന്ത്രണ്ടുമണിയ്ക്ക് ക്ഷേത്രനട അടയ്ക്കുന്നു. ==== വൈകീട്ടുള്ള പൂജാക്രമങ്ങൾ ==== വൈകീട്ട് അഞ്ചുമണിയ്ക്ക് വീണ്ടും നടതുറക്കുന്നു. സന്ധ്യയ്ക്ക് സൂര്യാസ്തമയമനുസരിച്ച് ദീപാരാധന നടത്തുന്നു. ഭഗവാന്മാർക്ക് [[കർപ്പൂരം]] കത്തിച്ച് ആരാധന നടത്തുന്ന സമയമാണിത്. ഈ സമയത്തുതന്നെ, ശ്രീകോവിലിനകത്തും പുറത്തുമുള്ള ദീപങ്ങൾ മുഴുവൻ കൊളുത്തിവയ്ക്കുന്നു. രാത്രിസമയത്തെ വരവേൽക്കുന്ന സങ്കല്പത്തിലാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടത്തിവരുന്നത്. ദീപാരാധന കഴിഞ്ഞാൽ ഏഴരയോടെ അത്താഴപ്പൂജയും ഏഴേമുക്കാലിന് ഉഷഃശീവേലിയുടെയും ഉച്ചശീവേലിയുടെയും അതേ ചടങ്ങുകളോടെ അത്താഴശീവേലിയും നടത്തി രാത്രി എട്ടുമണിയ്ക്ക് വീണ്ടും നടയടയ്ക്കുന്നു. സാധാരണ ദിവസങ്ങളിലെ പൂജാക്രമങ്ങളാണ് മേൽ സൂചിപ്പിച്ചത്. വിശേഷദിവസങ്ങളിലും (ഉദാ: കൊടിയേറ്റുത്സവം, നരസിംഹജയന്തി, അഷ്ടമിരോഹിണി, ഏകാദശി, ദ്വാദശി) ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിലും [[ഗ്രഹണം]] നടക്കുന്ന ദിവസങ്ങളിലും ഇവയ്ക്ക് മാറ്റമുണ്ടാകും. ഉത്സവത്തിന്റെ സമയത്ത് വിശേഷാൽ താന്ത്രികക്രിയകളുള്ളതിനാൽ അവയനുസരിച്ചുള്ള മാറ്റമുണ്ടാകാറുണ്ട്. ഉത്സവനാളുകളിലും നരസിംഹജയന്തിയ്ക്കും അഷ്ടമിരോഹിണിയ്ക്കും വിശേഷാൽ കാഴ്ചശീവേലികളും എല്ലാമാസവും വരുന്ന ഏകാദശി, ദ്വാദശി നാളുകൾ സന്ധ്യയ്ക്ക് സന്ധ്യവേല എന്ന ചടങ്ങും നടത്തിവരുന്നു. ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ പതിനെട്ട് പൂജകളാണുണ്ടാകുക. അന്ന് രാത്രി ചുറ്റുവിളക്ക് കഴിഞ്ഞ് നടയടയ്ക്കുമ്പോൾ രാത്രി പത്തുമണിയാകും. ഗ്രഹണദിവസങ്ങളിൽ ഗ്രഹണം തുടങ്ങുന്നതിന് ഒരുമണിക്കൂർ മുമ്പേ അടയ്ക്കുന്ന നട, അതുകഴിഞ്ഞ് എല്ലാ ക്രിയകളും നടത്തിയശേഷമേ തുറക്കൂ. ==== തന്ത്രാധികാരം, ശാന്തിക്കാർ ==== തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ തന്ത്രാധികാരം, [[അമ്പലപ്പുഴ]] പുതുമന ഇല്ലത്തേയ്ക്കാണ് നൽകിയിരിയ്ക്കുന്നത്. ആദ്യകാലത്ത് ഇവിടെ തന്ത്രിമാരായിരുന്നത് കേരളത്തിലെ ആദ്യ തന്ത്രികുടുംബമെന്ന് വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്ന [[തരണനെല്ലൂർ മന|തരണനെല്ലൂർ മനക്കാർക്കാണ്]]. തിരുവനന്തപുരത്തെ പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രം അടക്കം നിരവധി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ തന്ത്രിമാരായിരുന്ന ഇവർ, 1936-ലുണ്ടായ [[ക്ഷേത്രപ്രവേശന വിളംബരം|ക്ഷേത്രപ്രവേശന വിളംബരത്തിൽ]] അതൃപ്തരായി ഇവിടത്തെ തന്ത്രമൊഴിഞ്ഞപ്പോഴാണ് പുതുമന ഇല്ലക്കാർക്ക് തന്ത്രം ലഭിച്ചത്. [[പുതുമന ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി|പുതുമന ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരിയായിരുന്നു]] ഈ കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യത്തെ തന്ത്രി. ഇപ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനന്തരാവകാശികളാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ താന്ത്രികച്ചുമതലകൾ വഹിച്ചുവരുന്നത്. കേരളത്തിൽ പുറപ്പെടാശാന്തി സമ്പ്രദായം നിലനിൽക്കുന്ന അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രം. ക്ഷേത്രമതിൽക്കെട്ടിന് പുറത്തുപോകാത്ത ശാന്തിക്കാരെയാണ് പുറപ്പെടാശാന്തി എന്ന് വിശേഷിപ്പിയ്ക്കുന്നത്. ഇവിടെ ഇരുഭഗവാന്മാർക്കും പ്രത്യേകം മേൽശാന്തിമാരുണ്ട്. ഇരുവരും പുറപ്പെടാശാന്തിമാരാണ്. കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ നീലേശ്വരം ഗ്രാമക്കാരായ പത്തില്ലത്തിൽ പോറ്റിമാരിൽ പെട്ടവരാണ് ഇവിടെ മേൽശാന്തിമാരാകുക. ഒരു വിഷു മുതൽ അടുത്ത വിഷു വരെയാണ് ഇവരുടെ കാലാവധി. രണ്ടാഴ്ച ഭജനമിരുന്ന്, ക്ഷേത്രത്തിലെ ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളെല്ലാം മനസ്സിലാക്കിയശേഷമാണ് മേൽശാന്തിമാർ സ്ഥാനമേൽക്കുക. തന്ത്രിയുടെ കയ്യിൽ നിന്ന് മൂലമന്ത്രം സ്വീകരിച്ചശേഷം, വിശേഷാൽ ക്രിയകളോടുകൂടിയാകും മേൽശാന്തിമാരെ അവരോധിയ്ക്കുക. മേൽശാന്തിമാർക്ക് താമസിയ്ക്കാനായി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കേ നടയിലെ കുളപ്പുരയിൽ പ്രത്യേകം മുറികൾ ഏർപ്പാടാക്കിയിട്ടുണ്ട്. കീഴ്ശാന്തി നിയമനം ദേവസ്വം വകയാണ്. ==വിശേഷദിവസങ്ങൾ== === കൊടിയേറ്റുത്സവം === തുലാമാസത്തിൽ ദീപാവലിയോടനുബന്ധിച്ചുള്ള അമാവാസിനാളിൽ ആറാട്ടോടെ സമാപിയ്ക്കുന്ന ഒമ്പതുദിവസത്തെ കൊടിയേറ്റുത്സവമാണ് തുറവൂർ മഹാക്ഷേത്രത്തിലുള്ളത്. ധ്വജാദിമുറയിൽ (കൊടിയേറ്റത്തോടെ തുടങ്ങുന്ന മുറ) നടക്കുന്ന ഈ ഉത്സവത്തോടനുബന്ധിച്ച് നിരവധി വിശേഷാൽ പൂജകളും കലാപരിപാടികളുമുണ്ടാകാറുണ്ട്. തുറവൂർ ദേശത്തിന്റെ മുഴുവൻ ഉത്സവമായാണ് ഇതിനെ കൊണ്ടുവരുന്നത്. വടക്കനപ്പനും തെക്കനപ്പനും ഒന്നിച്ചുള്ള എഴുന്നള്ളത്തുകൾ ഈ സമയത്തെ മനോഹരമായ കാഴ്ചകളിലൊന്നാണ്. === നരസിംഹജയന്തി === === അഷ്ടമിരോഹിണി === === പത്താമുദയം === ==ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരാൻ== ദേശീയപാത എറണാകുളം–ആലപ്പുഴ റൂട്ടിൽ തുറവൂർ ജംൿഷനിൽത്തന്നെയാണ് ക്ഷേത്രം. റോഡിൽനിന്നു നോക്കിയാൽ ക്ഷേത്രം മുഴുവൻ കാണാൻ കഴിയും. അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - തുറവൂർ അടുത്തുള്ള മറ്റ് പ്രധാന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - ചേർത്തല, എറണാകുളം ==വഴിപാടുകൾ== സാധാരണ ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കണ്ടുവരുന്ന വെടി വഴിപാടാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന വഴിപാട്. ഇവിടെയും തൃപ്രയാറുമാണ് വെടി വഴിപാട് പ്രധാനമായ കേരളത്തിലെ വൈഷ്ണവക്ഷേത്രങ്ങൾ. കോൺവെടി, ചുറ്റുവെടി എന്നിവയും ഇവിടുത്തെ സവിശേഷതയാണ്. കൂടാതെ പാനകം, പാൽപായസം, ഇടിച്ചുപിഴിഞ്ഞു പായസം,ചതുശ്ശതം,സുദർശനഹോമം തുടങ്ങിയ വഴിപാടുകളുമുണ്ട്. ==ചിത്രശാല== <gallery> പ്രമാണം:THURAVOOR.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേതം ഒരു ദൃശ്യം പ്രമാണം:Thuravoor temple pond..JPG|തുറവൂർ ക്ഷേത്രചിറ പ്രമാണം:Thuravoor temple nagaraja.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേതം നാഗരാജൻ പ്രമാണം:Thuravoor temple - ayyappan nada.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ അയ്യപ്പൻ നട പ്രമാണം:Thuravoor temple Durga.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേതം ദുർഗ്ഗാദേവിയുടെ ശ്രീകോവിൽ പ്രമാണം:Thuravoor temple aanappanthal.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ ആനപ്പന്തൽ പ്രമാണം:Thuravoor temple.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേത്രം നടപ്പന്തൽ പ്രമാണം:Thuravoor temple utsavam- elephants.JPG|തുറവൂർ ക്ഷേത്ര ഉത്സവം ആനകളൂടെ ലിസ്റ്റ് പോസ്റ്റർ </gallery> == അവലംബം == <references/> {{ഫലകം:Famous Hindu temples in Kerala}} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നരസിംഹസ്വാമിക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സുദർശനമൂർത്തിക്ഷേത്രങ്ങൾ]] ii5ibhhooucqzi2inzy33237cyubvz3 0 153817 4617013 4614946 2026-05-03T13:44:09Z ~2026-25017-64 216899 /* ചെറുശ്ശേരി */ 4617013 wikitext text/x-wiki {{ref improve}} പ്രാചീന കവികളായ [[ചെറുശ്ശേരി]] (14-ആം നൂറ്റാണ്ട്), [[തുഞ്ചത്ത് രാമാനുജൻ എഴുത്തച്ഛൻ]] (16-ആം നൂറ്റാണ്ട്), [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ]] (18-ആം നൂറ്റാണ്ട്) എന്നിവരെയാണ് മലയാളത്തിലെ'''പ്രാചീന കവിത്രയം''' ആയി കണക്കാക്കുന്നത്.<ref name="Mat">{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/print-edition/vidya/-malayalam-news-1.1400528|title=മാന്ത്രികം ഈ കവിത്രയം|access-date=2022-11-04|date=2021-11-11|archive-date=2021-11-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20211111185324/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/vidya/-malayalam-news-1.1400528|url-status=dead}}</ref> അതേപോലെ [[കുമാരനാശാൻ|കുമാരനാശാൻ]], [[വള്ളത്തോൾ നാരായണമേനോൻ|വള്ളത്തോൾ]], [[ഉള്ളൂർ എസ്. പരമേശ്വരയ്യർ|ഉള്ളൂർ]] എന്നിവരാണ്‌ [[ആധുനിക കവിത്രയം]] എന്നറിയപ്പെടുന്നത്.<ref name="Mat"/> == കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ == {{main|കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ}} പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ (1705-1770) പ്രമുഖ [[മലയാളം|മലയാളഭാഷാ]] [[കവി|കവിയായിരുന്നു]] '''കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ'''. പ്രതിഭാസമ്പന്നനായ കവി എന്നതിനു പുറമേ [[ഓട്ടൻ തുള്ളൽ|തുള്ളൽ]] എന്ന നൃത്തകലാരൂപത്തിന്റെ ഉപജ്ഞാതാവ് എന്ന നിലയിലും പ്രസിദ്ധനായ നമ്പ്യാരുടെ കൃതികൾ മിക്കവയും തുള്ളൽ അവതരണങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കാൻ വേണ്ടി എഴുതപ്പെട്ടവയാണ്. നർമ്മത്തിൽ പൊതിഞ്ഞ സാമൂഹ്യവിമർശനമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതികളുടെ മുഖമുദ്ര. മലയാളത്തിലെ [[ഹാസ്യം|ഹാസ്യകവികളിൽ]] അഗ്രഗണ്യനാണ് നമ്പ്യാർ. [[File:Kunchan memorial Ambalappuzha.JPG | thumb |കുഞ്ചൻ സ്മാരകം,അമ്പലപ്പുഴ,ആലപ്പുഴ ]] [[ഓട്ടൻ തുള്ളൽ|ഓട്ടൻ]], [[ശീതങ്കൻ തുള്ളൽ|ശീതങ്കൻ]], [[പറയൻ തുള്ളൽ|പറയൻ]] എന്നിങ്ങനെ മൂന്നു വിഭാഗങ്ങളിലായി 64 തുള്ളലുകൾ നമ്പ്യാർ എഴുതിയതായി പറയപ്പെടുന്നു. നമ്പ്യാരുടെ ഏറെ പ്രസിദ്ധമായ ഫലിതബോധത്തിനു പുറമേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിപുലമായ അനുഭവസമ്പത്തും എല്ലാ വിജ്ഞാനശാഖകളിലുമുള്ള അവഗാഹവും ഈ കൃതികൾ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റേതായി പൊതുവേ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് താഴെപ്പറയുന്ന നാല്പത് തുള്ളലുകളാണ്<ref>ഭാഷാസാഹിത്യചരിത്രം - സി.ജെ. മണ്ണുമ്മൂട്</ref> ചന്ദ്രികാവീഥി, ലീലാവതീവീഥി തുടങ്ങിയ രൂപകങ്ങളും, വിഷ്ണുവിലാസം, രഘവീയം എന്നീ [[മഹാകാവ്യം|മഹാകാവ്യങ്ങളും]] വിലാസം, ശിവശതകം എന്നീ [[ഖണ്ഡകാവ്യം|ഖണ്ഡകാവ്യങ്ങളും]], രാസക്രീഡ, വൃത്തവാർത്തികം എന്നീ [[ഛന്ദശ്ശാസ്ത്രം|ഛന്ദശ്ശാസ്ത്രഗ്രന്ഥങ്ങളും]] മറ്റും സംസ്കൃതത്തിൽ‍ എഴുതിയ [[രാമപാണിവാദൻ|രാമപാണിവാദനും]] കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാരും ഒരാൾതന്നയാണെന്ന് ഏറെ ചർച്ചചെയ്യപ്പെട്ട ഒരു വാദം മഹാകവി [[ഉള്ളൂർ]] [[കേരളസാഹിത്യചരിത്രം|കേരളസാഹിത്യചരിത്രത്തിൽ]] അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആ അവകാശവാദം ഇന്നും സ്ഥിരീകൃതമായിട്ടില്ല. == ചെറുശ്ശേരി == {{main|ചെറുശ്ശേരി}} ക്രിസ്തുവർഷം 14 -ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന [[കവി|മലയാള കവിയാണ്]] '''ചെറുശ്ശേരി നമ്പൂതിരി''' (1375-1475). 1375-ൽ ഉത്തര കേരളത്തിൽ പഴയ കുരുമ്പനാട് താലൂക്കിലെ [[വടകര|വടകരയിൽ]] ചെറുശ്ശേരി ഇല്ലത്തിൽ ജനിച്ചു. അങ്ങനെ ഒരില്ലം ഇന്ന് നിലവിലില്ല. 18-ആം നൂറ്റാണ്ടിലുണ്ടായ മൈസൂർ പടയോട്ടക്കാലത്ത് ഉത്തരകേരളത്തിൽനിന്ന് അനേകം നമ്പൂതിരി കുടുംബങ്ങൾ സ്ഥലം വിട്ടു. കൂട്ടത്തിൽ നശിച്ചുപോയതാവണം ചെറുശ്ശേരി ഇല്ലം. ചെറുശ്ശേരി ഇല്ലം പുനം ഇല്ലത്തിൽ ലയിച്ചുവെന്നും ഒരഭിപ്രായമുണ്ട്. [[കൃഷ്ണഗാഥ|കൃഷ്ണഗാഥയുടെ]] കർത്താവ് ചെറുശ്ശേരി നമ്പൂതിരിയാണെന്ന് 1881-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഭാഷാചരിത്രത്തിൽ [[പി. ഗോവിന്ദപ്പിള്ള (ചരിത്രകാരൻ)|പി. ഗോവിന്ദപിള്ള]] അഭിപ്രായപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. [[പ്രാചീന കവിത്രയം|പ്രാചീന കവിത്രയത്തിൽ]] ഒരാളായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. ക്രി.വ 1466-75 കാലത്ത് [[കോലത്തുനാട്|കോലത്തുനാടു]] ഭരിച്ചിരുന്ന [[ഉദയവർമ്മ കോലത്തിരി|ഉദയവർമന്റെ]] പണ്ഡിതസദസ്സിലെ അംഗമായിരുന്നു ചെറുശ്ശേരി നമ്പൂതിരി. [[ഭക്തി]], [[ഫലിതം]], [[ശൃംഗാരം]] എന്നീ ഭാവങ്ങളാണു ചെറുശ്ശേരിയുടെ കാവ്യങ്ങളിൽ ദർശിക്കാനാവുന്നത്.<ref>[http://mission.akshaya.net/dpi/ കേരളപാഠാവലി മലയാളം, പത്താം തരം, താൾ 122 വർഷം 2004, - കേരളസർക്കാർ, വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പ്]</ref> സമകാലീനരായിരുന്ന മറ്റ് ഭാഷാകവികളിൽ നിന്നു ഒട്ടും വ്യത്യസ്തമായിരുന്നില്ല ഈ ശൈലി. എങ്കിലും [[സംസ്കൃതഭാഷ|സംസ്കൃത ഭാഷയോട്]] കൂടുതൽ പ്രതിപത്തി പുലർത്തിയിരുന്ന [[മലനാട്|മലനാട്ടിലെ]] കവികൾക്കിടയിൽ ഭാഷാകവി എന്നിരിക്കെയും ഏറെ പ്രശസ്തനായിരുന്നു ചെറുശ്ശേരി. [[കൃഷ്ണ ഗാഥ|കൃഷ്ണഗാഥയാണു]] പ്രധാനകൃതി. മലയാള ഭാഷയുടെ ശക്തിയും സൗന്ദര്യവും ആദ്യമായി കാണാൻ കഴിയുന്നത് ചെറുശ്ശേരിയുടെ [[കൃഷ്ണഗാഥ]] എന്ന മനോഹര കൃതിയിലൂടെയാണ്. സംസ്കൃത പദങ്ങളും [[തമിഴ്]] പദങ്ങളും ഏറെക്കുറെ ഉപേക്ഷിച്ച് ശുദ്ധമായ [[മലയാളം|മലയാള ഭാഷയിലാണു]] കൃഷ്ണഗാഥ രചിച്ചിരിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടു തന്നെ മലയാളത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ കൃഷ്ണഗാഥയ്ക്ക് സുപ്രധാനമായ സ്ഥാനമുണ്ട്. [[മാനവിക്രമൻ സാമൂതിരി|മാനവിക്രമൻ സാമൂതിരിയുടെ]] സദസ്സിലെ അംഗമായിരുന്ന [[പൂനം നമ്പൂതിരി]] തന്നെയാണു് ചെറുശ്ശേരി നമ്പൂതിരിയെന്നു് ചില ചരിത്രകാരന്മാർ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു കാണുന്നുണ്ട്. [[ഗാഥ|ഗാഥാപ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ]] ഉപജ്ഞാതാവും കൂടിയാണ് ഇദ്ദേഹം. == തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ == {{main|തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ}} ആധുനിക മലയാളഭാഷയുടെ പിതാവ് എന്നു വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന [[പ്രാചീനകവിത്രയം|പ്രാചീനകവിത്രയ]]ത്തിലെ [[കവി|ഭക്തകവിയാണ്]] '''തുഞ്ചത്ത് രാമാനുജൻ എഴുത്തച്ഛൻ''' ({{ശബ്ദരേഖ|Ml-തുഞ്ചത്ത് രാമാനുജൻ എഴുത്തച്ഛൻ.oga|ഉച്ചാരണം|help=no}}). അദ്ദേഹം പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിനും പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിനുമിടയിലായിരുന്നിരിക്കണം ജീവിച്ചിരുന്നതെന്നു വിശ്വസിച്ചുപോരുന്നു.<ref name="ref003"> {{cite news |title=Ezhuthachan Father of literary tradition in Malayalam |url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/mumbai/Ezhuthachan-Father-of-literary-tradition-in-Malayalam/articleshow/60910.cms |accessdate=6 March 2018 |newspaper=Times of India online |date=5 July 2003 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170312173048/https://timesofindia.indiatimes.com/Ezhuthachan-Father-of-literary-tradition-in-Malayalam/articleshow/60910.cms |archivedate=12 March 2017}} </ref> എഴുത്തച്ഛന്റെ യഥാർത്ഥനാമം രാമാനുജൻ എന്നും കൃഷ്ണൻ എന്നും ചില{{who}} വിദഗ്‌ധർ അഭിപ്രായപ്പെട്ടുകാണുന്നുണ്ട്. എഴുത്തച്ഛന്റെ യഥാർത്ഥനാമം 'തുഞ്ചൻ' (ഏറ്റവുമിളയആൾ എന്ന അർത്ഥത്തിൽ) എന്നായിരുന്നെന്ന്, തുഞ്ചൻപറമ്പ് (തുഞ്ചൻ + പറമ്പ്) എന്ന സ്ഥലനാമത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി [[കെ. ബാലകൃഷ്ണ കുറുപ്പ്]] നിരീക്ഷിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |author-link=:ml:കെ.ബാലകൃഷ്ണ കുറുപ്പ് |first=കെ.ബാലകൃഷ്ണ |last=കുറുപ്പ് |origyear=May 1998 |script-title= |title=വിശ്വാസത്തിന്റെ കാണാപ്പുറങ്ങൾ |publisher=[[മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം|മാതൃഭൂമി പബ്ലിഷിംഗ് കമ്പനി]] |title-link=:ml:വിശ്വാസത്തിന്റെ കാണാപ്പുറങ്ങൾ |edition=2 |date=January 2000 |page=34 |quote=അദ്ദേഹം ജനിച്ച സ്ഥലത്തിന്, തുഞ്ചൻപറമ്പ് എന്നാണ് ഇപ്പോഴും പേരുപറഞ്ഞുവരുന്നത്. എഴുത്തച്ഛന്റെ പേര് തുഞ്ചൻ എന്നായിരുന്നില്ലെങ്കിൽ 'തുഞ്ചൻപറമ്പ്' 'തുഞ്ചത്തുപറമ്പ്' എന്നറിയപ്പെടുമായിരുന്നു.}}</ref> ഇന്നത്തെ [[മലപ്പുറം]] ജില്ലയിൽ [[തിരൂർ]] താലൂക്കിൽ [[തൃക്കണ്ടിയൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം|തൃക്കണ്ടിയൂർ ശിവക്ഷേത്രത്തിനടുത്തുളള]], [[തുഞ്ചൻപറമ്പ്|തുഞ്ചൻപറമ്പാണു]] കവിയുടെ ജന്മസ്ഥലമെന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.<ref name="ref003"/> എഴുത്തച്ഛന്റെ ജീവചരിത്രം ഐതിഹ്യങ്ങളാലും അർദ്ധസത്യങ്ങളാലും മൂടപ്പെട്ടുകിടക്കുകയാണ്. [[അദ്ധ്യാത്മരാമായണം കിളിപ്പാട്ട്]], [[മഹാഭാരതം കിളിപ്പാട്ട്]] എന്നീ സാമാന്യം വലുതായ കിളിപ്പാട്ട് രചനകൾ തുഞ്ചത്ത് രാമാനുജൻ എഴുത്തച്ഛന്റേതായിട്ടുണ്ട്. പ്രസ്തുതകൃതികളാകട്ടെ യഥാക്രമം ഭാരതത്തിലെ ഇതിഹാസകാവ്യങ്ങളായ [[വാല്മീകി രാമായണം]], [[വ്യാസഭാരതം]] എന്നിവയുടെ സ്വതന്ത്രപരിഭാഷകളായിരുന്നു. ഈ രണ്ടു കൃതികൾക്ക് പുറമേ [[ഹരിനാമകീർത്തനം]], [[ഭാഗവതം കിളിപ്പാട്ട്]], [[ചിന്താരത്നം]], [[ബ്രഹ്മാണ്ഡപുരാണം]], [[ശിവപുരാണം]], [[ദേവീ മാഹാത്മ്യം]], [[ഉത്തരരാമയണം]], [[ശതമുഖരാമായണം]], [[കൈവല്യനവനീതം]] എന്നീ കാവ്യങ്ങളും എഴുത്തച്ഛന്റേതായിട്ടുണ്ടെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:മലയാളകവികൾ]] [[വർഗ്ഗം:പ്രാചീന കവിത്രയം]] bpu7bmh8wj5sevy25kobu5fti13joy2 0 162341 4617017 3753274 2026-05-03T14:18:30Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617017 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Jude the Apostle}} {{Infobox saint |name=വിശുദ്ധ യൂദാ ശ്ലീഹാ |birth_date=എ. ഡി. ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ട് |death_date=എ. ഡി. ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ട് |feast_day=ഒക്ടോബർ 28 ([[പാശ്ചാത്യ ക്രിസ്തുമതം|പാശ്ചാത്യ ക്രൈസ്തവികത]])<br>ജൂൺ 19 ([[പൗരസ്ത്യ ക്രിസ്തുമതം|പൗരസ്ത്യ ക്രൈസ്തവികത]]) |venerated_in= വിശുദ്ധന്മാരെ വണങ്ങുന്ന എല്ലാ ക്രൈസ്തവ സഭകളും |image=Anthonis van Dyck 088.jpg |imagesize=200px |caption= ''വിശുദ്ധ യൂദാ ശ്ലീഹാ'' - [[ആന്റണി വാൻ ഡിക്|അന്തോണീ വാൻഡിക്ക്]] രചിച്ച ചിത്രം |birth_place=[[റോമാ സാമ്രാജ്യം|റോമാസാമ്രാജ്യത്തിലെ]] ഗലീലി |death_place=[[റോമാ സാമ്രാജ്യം|റോമാസാമ്രാജ്യത്തിലെ]] [[സിറിയ]] |titles=അപ്പസ്തോലൻ, [[രക്തസാക്ഷി]] |beatified_date= |beatified_place= |beatified_by= |canonized_date=[[Pre-congregation|Pre-Congregation]] |canonized_place= |canonized_by= |attributes=Axe, club, boat, oar, medallion |patronage=[[Armenia]], lost causes, desperate situations, hospitals, [[St. Petersburg, Florida]], Cotta [[Lucena City]] [[Quezon]], [[Philippines]] the [[Chicago Police Department]], [[Clube de Regatas do Flamengo]] from [[Rio de Janeiro, Brazil]] and [[Sibalom]], [[Antique]], [[Philippines]]. |major_shrine=[[St. Peter's Basilica|Saint Peter's, Rome]], [[Reims]], [[Toulouse|Toulouse, France]] |suppressed_date= |issues= }} [[യേശു|യേശു ക്രിസ്തുവിന്റെ]] പന്ത്രണ്ട് [[അപ്പോസ്തലന്മാർ|അപ്പസ്തോലന്മാരിൽ]] ഒരാളാണ് '''യൂദാ ശ്ലീഹാ''' എന്ന '''യൂദാ തദേവൂസ്'''. [[യേശു|യേശുവിന്റെ]] ബന്ധുവായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. യേശുവിന്റെ അമ്മയായ [[പരിശുദ്ധ മറിയം|മറിയത്തിന്റെ]] സഹോദരി മേരിയുടെയും ക്ലെയോഫാസിന്റെയും മകനായിരുന്നു യൂദാ തദേവൂസ്.<ref name=vimala/> യേശുവിന്റെ മരണശേഷം കുരിശിന്റെ ചുവട്ടിൽ യൂദാസിന്റെ അമ്മയായ മറിയവുമുണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് ബൈബിളിൽ പ്രതിപാദിക്കുന്നുണ്ട്<ref>http://pocbible.com/adyayam.asp?val=19&book=tbml%B6m%B3</ref>. മറ്റൊരു അപ്പസ്തോലനായ [[ചെറിയ യാക്കോബ് ശ്ലീഹാ|ചെറിയ യാക്കോബിന്റെ]] സഹോദരനായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം എന്നും നിഗമനങ്ങളുണ്ട്. ഇദ്ദേഹത്തിന് തദ്ദായി, ലാബി എന്നിങ്ങനെയുള്ള പേരുകളുമുണ്ടായിരുന്നു. അസാധ്യകാര്യങ്ങളുടെ മധ്യസ്ഥനായി ഇദ്ദേഹം അനുസ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.<ref name=vimala>ടി. ദേവപ്രസാദ്, പന്ത്രണ്ട് അപ്പസ്തോലന്മാർ, വിമല പബ്ലിക്കേഷൻസ്,കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി</ref> {{ഫലകം:ശ്ലീഹന്മാർ}} യേശുവിനെ ഒറ്റിക്കൊടുത്ത [[ഇസ്കരിയോത്ത യൂദാസ് |ഇസ്കരിയോത്ത യൂദാ]]യിൽ നിന്നും ഇദ്ദേഹത്തെ വേർതിരിച്ചറിയുന്നതിനായി ബൈബിളിൽ ഇദ്ദേഹത്തെ ''ഇസ്കരിയോത്താവല്ലാത്ത യൂദാ'' (യോഹന്നാൻ 14:22)<ref>യോഹന്നാൻ 14:22, സത്യവേദപുസ്തകം, ബൈബിൾ സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ</ref> എന്നും ''യാക്കോബിന്റെ സഹോദരനായ യൂദാ'' (ലൂക്കോസ് 6:16)<ref>ലൂക്കോസ് 6:16, സത്യവേദപുസ്തകം,ബൈബിൾ സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ</ref> എന്നും ''യാക്കോബിന്റെ മകനായ യൂദാ'' (അപ്പോ.പ്രവൃത്തികൾ 1:13)<ref>അപ്പോ.പ്രവൃത്തികൾ 1:13, സത്യവേദപുസ്തകം,ബൈബിൾ സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ</ref> എന്നും പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്നു. മൂലഭാഷയിലെ "യാക്കോബിന്റെ യൂദാ" (Judas of James) എന്ന പ്രയോഗമാണ് 'യാക്കോബിന്റെ സഹോദരനായ യൂദാ' , 'യാക്കോബിന്റെ മകനായ യൂദാ' എന്നിങ്ങനെ ലൂക്കോസിന്റെ സുവിശേഷത്തിലും അപ്പോസ്തലന്മാരുടെ പ്രവൃത്തികളുടെ പുസ്തകത്തിലും വ്യത്യസ്ഥമായ രീതിയിൽ ഭാഷാന്തരം ചെയ്യപ്പെട്ടത്.<ref name="t.b.b"> ഭൂലോകത്തെ കീഴ്മേൽ മറിച്ചവർ, റൈറ്റ് റവ. റ്റി.ബി.ബഞ്ചമിൻ, സി.എസ്സ്.എസ്സ്, തിരുവല്ല, സെപ്റ്റംബർ 2006 പതിപ്പ്, പേജ്:99</ref> എന്നാൽ 'യാക്കോബിന്റെ മകനായ യൂദാ' എന്നാണ് ഇതു ഭാഷാന്തരം ചെയ്യേണ്ടതെന്നാണ് ആധുനിക ബൈബിൾ പണ്ഡിതരുടെ അഭിപ്രായം.<ref name="t.b.b"/> അതിനാൽ പുതിയ ബൈബിൾ പരിഭാഷകളിൽ ലൂക്കോസിന്റെ (ലൂക്കായുടെ) സുവിശേഷത്തിലും 'യാക്കോബിന്റെ മകനായ യൂദാ' എന്നു തന്നെയാണ് തർജ്ജമ ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.<ref>ലൂക്കാ 6:16, പി.ഒ.സി ബൈബിൾ, കെ.സി.ബി.സി ബൈബിൾ കമ്മീഷൻ - ''"...യാക്കോബിന്റെ മകനായ യൂദാസ്,...."''</ref><ref>ലൂക്കോസ് 6:16, മലയാളം ബൈബിൾ, ഓശാന പ്രസിദ്ധീകരണം - ''"...യാക്കോബിന്റെ പുത്രനായ യൂദാ,...."''</ref><ref>വി. ലൂക്കോസ് 6:16, വിശുദ്ധ ഗ്രന്ഥം, സിറിയൻ ഓർത്തഡോക്സ് ബൈബിൾ സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ - ''"...യാക്കോബിന്റെ പുത്രൻ യീഹൂദാ,...."''</ref><ref>ലൂക്കൊസ് 6:16, വിശുദ്ധ സത്യവേദപുസ്തകം, വേർഡ് ടു വേൾഡ് ഫൗണ്ടേഷൻ - ''"...യാക്കോബിന്റെ മകനായ യൂദാ,...."''</ref> യൂദാ ശ്ലീഹായുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളെ കുറിച്ച് ബൈബിളിൽ വിശദമായ വിവരണങ്ങളൊന്നുമില്ല. എന്നാൽ പാലസ്തീൻ, എഡേസ്സ, ലിബിയ, തുടങ്ങിയ ഇടങ്ങളിൽ സുവിശേഷം അറിയിച്ചുവെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="p.s.c1"> പന്ത്രണ്ട് അപ്പൊസ്തലന്മാർ, പി.എസ്. ചെറിയാൻ, സുവാർത്താ ഭവൻ, ഓഗസ്റ്റ് 2009 പതിപ്പ്, പേജ്:189</ref>ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സുവിശേഷപ്രവർത്തനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അനേകം പാരമ്പര്യവിശ്വാസങ്ങൾ ക്രൈസ്തവ സഭയുടെ ആദ്യകാലം മുതൽ സജീവമായി നിലനിൽക്കുന്നു. ==അന്ത്യം== പല പുരാതന രേഖകളിലും യൂദായുടെ അന്ത്യം വ്യത്യസ്ത സ്ഥലങ്ങളിലായാണ് പരാമർശിച്ചിട്ടുള്ളത്. അതു പോലെ പല പാരമ്പര്യങ്ങളിൽ വ്യത്യസ്ഥ രീതികളാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അന്ത്യത്തെ പറ്റി വിവരിച്ചിരിക്കുന്നത്. അബ്ദിയാസിന്റെ ''ശ്ലൈഹികചരിത്രം'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ [[ശിമയോൻ ശ്ലീഹാ|ശിമയോൻ ശ്ലീഹായ്ക്കൊപ്പം]] യൂദാ രക്തസാക്ഷിത്വം വരിച്ചെന്നു വിവരിക്കുന്നു.<ref name="p.s.c2"> പന്ത്രണ്ട് അപ്പൊസ്തലന്മാർ, പി.എസ്. ചെറിയാൻ, സുവാർത്താ ഭവൻ, ഓഗസ്റ്റ് 2009 പതിപ്പ്, പേജ്:203</ref><ref name="t.b.b2"> ഭൂലോകത്തെ കീഴ്മേൽ മറിച്ചവർ, റൈറ്റ് റവ. റ്റി.ബി.ബഞ്ചമിൻ, സി.എസ്സ്.എസ്സ്, തിരുവല്ല, സെപ്റ്റംബർ 2006 പതിപ്പ്, പേജ്:96-97</ref> അതിൽ വിവരിക്കും പ്രകാരം ശിമയോനും യൂദായും പേർഷ്യയിലേക്ക് സുവിശേഷപ്രസംഗത്തിനായി യാത്രയായി.<ref>[http://www.catholic.org/saints/saint.php?saint_id=127 St. Jude Thaddaeus, Saints, Catholic.org ]</ref> പ്രാകൃത മതങ്ങളിൽ വിശ്വസിച്ചിരുന്ന ആ നാട്ടിലെ ജനങ്ങൾ ഇരുവരെയും പിടികൂടി അവരുടെ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് കൊണ്ടു പോയി അവരുടെ ദേവന്മാർക്ക് യാഗം നടത്തുവാൻ അവരെ നിർബന്ധിച്ചു. ഇതിനു വഴങ്ങാതിരുന്ന ഇരുശിഷ്യന്മാരെയും അവർ വധിക്കുവാൻ തീരുമാനിച്ചു. അപ്പോൾ യൂദാ ശിമയോനോട് പറഞ്ഞു "യേശു നമ്മെ വിളിക്കുന്നതു ഞാൻ കാണുന്നു". അപ്പോൾ ശിമയോൻ മറുപടി പറഞ്ഞു "ഞാനും മാലാഖമാരുടെ നടുവിൽ യേശുവിനെ കാണുന്നു. ഒരു മാലാഖ എന്നോട് പറയുന്നു, വേഗം ഇവിടെ നിന്ന് ഓടി രക്ഷപെടുക, ക്ഷേത്രം നിലം പതിച്ച് ജനങ്ങളെല്ലാം നശിക്കാൻ പോകുന്നു". എന്നാൽ ജനങ്ങളെ നശിപ്പിച്ചിട്ട് തങ്ങൾ രക്ഷപെടുന്നില്ലെന്നു അവർ മാലാഖയെ അറിയിച്ചു. തുടർന്ന് അവർ രക്തസാക്ഷിത്വം വരിച്ചു. ശിമയോൻ വാളിനാലും യൂദാ കുരിശിൽ കെട്ടിയിട്ട ശേഷം അമ്പുകളേറ്റും മരിച്ചെന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. [[ശിമയോൻ ശ്ലീഹാ|ശിമയോൻ ശ്ലീഹായും]] യൂദാ ശ്ലീഹായും ഒരുമിച്ച് രക്തസാക്ഷിത്വം വരിച്ചു എന്നുള്ള ഈ വിശ്വാസത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ഒരേ ദിവസമാണ് സഭ ഇവരുടെ തിരുനാൾ ആചരിക്കുന്നത്. ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{Commons category|Saint Jude Thaddeus}} *Catherine Fournier, [http://www.domestic-church.com/CONTENT.DCC/19980901/SAINTS/STJUDE.HTM Saint Simon and Saint Jude] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210330142844/http://www.domestic-church.com/CONTENT.DCC/19980901/SAINTS/STJUDE.HTM |date=2021-03-30 }} *[http://roswell.fortunecity.com/price/449/actthad.htm Acts of Thaddeus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070323152114/http://roswell.fortunecity.com/price/449/actthad.htm |date=2007-03-23 }} [[വർഗ്ഗം:അപ്പൊസ്തോലന്മാർ]] {{Catholic saints}} g1dhii5ie1hulgmg895xuuu8pkevu7y 0 171314 4617152 4572612 2026-05-04T09:01:31Z ~2026-26433-57 217264 /* കൃതികൾ */ 4617152 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Joyce}}{{refimprove|date=2025 ജനുവരി}}{{For|അമേരിക്കൻ കവി ജോയ്‌സി കിൽമറെക്കുറിച്ചറിയാൻ|ജോയ്‌സി കിൽമർ}} {{Infobox writer | name = ജോയ്സി | image =Joycee (Novelist).jpg | imagesize = | caption = | pseudonym = | birth_date = | birth_place = [[തീക്കോയി]], [[കോട്ടയം]], [[കേരള]], ഇന്ത്യ | death_date = | death_place = | occupation = പത്രപ്രവർത്തകൻ, സാഹിത്യകാരൻ, തിരക്കഥാകൃത്ത് | nationality = ഇന്ത്യൻ | period = | genre = ജനപ്രിയ നോവൽ | subject = | spouse = സാലമ്മ | children = ബാലു (മരണം, മാർച്ച് 2017), മനു, മീനു, സാനു... | parents =സ്‌കറിയ (പിതാവ്) | movement = | notableworks = {{ubl|''പ്രബലൻ''|''രാത്രിമഴ''|''സാന്ത്വനം''|''കാവൽമാടം''|''വലയം''|''മുനമ്പ്''|''ശിബിരം''|''തടങ്കൽപ്പാളയം''|''ഓമനത്തിങ്കൾപ്പക്ഷി''|''തുഷാരം''|''പാളയം}} ദ്രാവിഡൻ{{!}} | influences = | influenced = | awards = | signature = | website = }} മലയാളത്തിലെ ജനപ്രിയ എഴുത്തുകാരിൽ പ്രമുഖനാണ് '''ജോയ്സി''' എന്ന തൂലികാനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ജോയ് സി. (ചൊവാറ്റ്കുന്നേൽ). യഥാർത്ഥ പേര് ഇമ്മാനുവേൽ.<ref>{{Cite web|url=read://https_www.vanitha.in/?url=https%3A%2F%2Fwww.vanitha.in%2Fcelluloid%2Fhappy-journey%2Fjoycee-writer-literary-and-personal-life-vanitha-interview.html|title=‘ആറ് വർഷം മുൻപ്, 24–ാം വയസ്സിൽ മകൻ ബാലുവിന്റെ മരണം... അതെനിക്കു താങ്ങാനാകാത്ത ഷോക്ക് ആയി’: കഥകൾക്കപ്പുറം ഈ നോവ്: ജോയ്സി}}</ref> [[മനോരാജ്യം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്|മനോരാജ്യം]], [[മംഗളം (വാരിക)|മംഗളം]], [[മനോരമ വാരിക|മനോരമ]] വാരികകളിൽ എഴുതിയിരുന്ന നോവലുകളിലൂടെയാണ് ജോയ്സി ജനപ്രിയനായത്. ജേസി ജൂനിയർ, ജോസി വാഗമറ്റം, സി.വി നിർമ്മല എന്നീ തൂലികാ നാമങ്ങളിലും ഇദ്ദേഹം നോവലുകൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>അനന്തരം അവൻ കഥയെഴുത്തുകാരനായി - ജോയ്സിയുമായുള്ള അഭിമുഖം [[മലയാള മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]], 2011 ഡിസംബർ 10, വാള്യം 56, (ലക്കം 50), താൾ 17-22.</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/son-of-writer-joyce-died-in-accident.html|title=നോവലിസ്റ്റ് ജോയ്സിയുടെ മകൻ ബൈക്കപകടത്തിൽ മരിച്ചു}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/specials/pen-drive/joyc-writer-video-interview-special.html|title=ജോയ്സി, സി.വി. നിർമ്മല, ജോസി വാഗമറ്റം, ജേസി ജൂനിയർ... എന്റെ യഥാർത്ഥ പേര് ഇതൊന്നുമല്ല: ജോയ്സി}}</ref> സ്വപ്നം മയങ്ങുന്ന തീരം എന്ന നോവലാണ് ജോയ്സി ആദ്യമായി എഴുതിയത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/justin/joycee-malayalam-writer-life-story-vanitha-special.html|title=‘എന്റെ കാര്യങ്ങൾ എഴുതാൻ ആരു പറഞ്ഞു, ഞാൻ കേസ് കൊടുക്കും...’: ദേഷ്യത്തോടെ വിളിച്ച സ്ത്രീ:}}</ref> മുമ്പ് മാനസമൈന, മധുരം, ജനനി എന്നീ വാരികകളിൽ ജോലി നോക്കിയിരുന്നു. 1991 മുതൽ മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പിൻറെ  പത്രാധിപസമിതിയിൽ അംഗമാണ്. == ആദ്യകാലജീവിതം == കോട്ടയം ജില്ലയിലെ [[ഈരാറ്റുപേട്ട|ഈരാറ്റുപേട്ടയ്ക്ക്]] സമീപം [[തീക്കോയി]] ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു കർഷക കുടുംബമായ ചൊവ്വാറ്റുകുന്നേൽ തറവാട്ടിൽ സി.എസ്. ഇമ്മാനുവേൽ എന്ന പേരിൽ ജനിച്ചു. വാഗമണ്ണിനു സമീപത്തുള്ള പശുപ്പാറയിലെ EKMLP, ചീന്തലാർ ഹൈസ്‌കൂളുകളിലായിരുന്നു വിദ്യാഭ്യാസം. == സാഹിത്യജീവിതം == 1981 മുതൽ ആനുകാലിക പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളിൽ വിവിധ പേരുകളിൽ എഴുതിത്തുടങ്ങിയ ജോയ്സിയ്ക്ക് 1983-ലെ മികച്ച നോവലിനുള്ള കുങ്കുമം നോവൽ അവാർഡ് (വിലാപങ്ങളുടെ താഴ്വര), 1984-ലെ മംഗളം  നോവൽ അവാർഡ് (കണ്ണീരാറ്റിലെ തോണി), 1985-ലെ മനോരാജ്യം നോവൽ അവാർഡ് (മനയ്ക്കലെ തത്ത), 1988-ലെ കാനം മെമ്മോറിയർ നോവൽ അവാർഡ് (ഋതുശാന്തി), 1995-ലെ നാന മിനിസ്ക്രീൻ തിരക്കഥ അവാർഡ്  തുടങ്ങിയവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. മനോരമ വാരികയിൽ മാത്രം അദ്ദേഹത്തിന്റെ 50 നോവലുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://newsthen.com/2022/03/07/47729.html|title=ജോയ്സി: ജനപ്രിയ എഴുത്തിന്റെ നാല് പതിറ്റാണ്ട്}}</ref> 2024 ൽ സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കുള്ള പ്രഥമ കാനം ഇ.ജെ സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ജോയ്‌സിക്ക് ലഭിച്ചിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.metrovaartha.com/news/local/joycee-bags-first-kanam-e-j-award|title=പ്രഥമ കാനം ഇ.ജെ സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ജോയ്‌സിക്ക്}}</ref> കാനം ഇ.ജെ ഫൗണ്ടേഷനും നോവൽറ്റി ലൈബ്രറിയും പുറപ്പാട് വിദ്യാഭ്യാസ പദ്ധതിയും ചേർന്ന് രണ്ടു വർഷത്തിലൊരിക്കലാണ് ഈ പുരസ്കാരം സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. എൺപതിൽപരം നോവലുകൾ എഴുതിയിട്ടുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആറ് നോവലുകൾ സിനിമയായിട്ടുണ്ട്. മോഹപ്പക്ഷികൾ, തപസ്യ എന്നിവ ടി.വി. സീരിയലുകളാണ്. 1994 ൽ ജോയ് തോമസ് സംവിധാനം ചെയ്ത ''ഞാൻ കോടീശ്വരൻ'' എന്ന സിനിമയുടെ കഥയെഴുതുന്നതിൽ പങ്കാളിയായിരുന്നു. വിലാപങ്ങളുെട താഴ്‌വര എന്ന കൃതി കുങ്കുമം അവാർഡ് നേടിയിട്ടുണ്ട്. === കൃതികൾ === # ജാലകക്കിളി, # സ്വപ്നം മയങ്ങുന്ന തീരം # വിലാപങ്ങളുെട താഴ്‌വര # മനയ്ക്കലെ തത്ത, # സംഘഗാനം, # മോഹപ്പക്ഷികൾ, # സൂര്യഗ്രഹണം, # നൂപുരം, # സുഖവാസമന്ദിരം, # ഈ നദിക്കരയിൽ, # മൊബൈൽ റ്റു മൊബൈൽ, # ധ്രുവനക്ഷത്രം, # കാണാപ്പൊന്ന്, # അസുരൻ, # ഓമനത്തിങ്കൾ പക്ഷി, # പ്രേമസങ്കീർത്തനം, # ചക്രവാകം, # ഋതുശാന്തി (പൊരുത്തം എന്ന പേരിൽ പുസ്തകം) # ഒരിതൾ പൂവ്, # കഥ ഇതുവരെ, # ഭാര്യ # പുണ്യജന്മം # കാണാത്ത തീരങ്ങൾ # മഞ്ഞുരുകും കാലം, മനമുരുകും നേരം (നോവലൈറ്റ്) # അവസാന ദിവസം # ദേശാടനപ്പക്ഷികൾ # സമദൂരം # ശ്രുതിസാന്ദ്രം # കാർത്തിക # സ്നേഹം വിളഞ്ഞ വയലേലകൾ # അന്നൊരു പുഴയുടെ തീരത്ത് # ഭ്രമണം # താരാപഥം # പ്രതിയാനം # ശാന്തിപുരത്തേക്കുള്ള വഴി # സമുദ്രങ്ങൾക്കിടയിലും പുഴ ഒഴുകുന്നു # പാപക്കനവുകൾ # ഒരു പ്രണയകാല സ്മൃതി # സംക്രമപദം # കടലാസുതോണി # സോദരിചേച്ചിയ്ക്ക് # ഊട്ടിപട്ടണം # മുന്തിരിപ്പാടം # ഈ പൂവിനെന്തു സുഗന്ധം # ദീപശിഖ # പ്രണയസരോവരം # മഞ്ഞുരുകും കാലം # കാണാപ്പൊന്ന് # ആകാശക്കുടക്കീഴിൽ # സ്നേഹദൂത് # വേനൽപ്പറവകൾ # ഇലപൊഴിയും ശിശിരം # ശരറാന്തൽ # മഴ തോരും മുമ്പേ # ഒറ്റശിഖരം # അമല # നിശാന്തം # ഒരിക്കൽ മാത്രം # ഋതുശാന്തി # കുവൈറ്റ് # തുഷാരം # പിന്നെയും പുഴയൊഴുകി.. # പ്രണയശലഭങ്ങൾ # പ്രേമനദിയുടെ തീരത്ത്. # ഓമനതിങ്കൾ പക്ഷി # കാണാത്ത തീരങ്ങൾ # ശരറാന്തൽ # കണ്ണീരാറ്റിലെ തോണി # ആകാശതാഴ്‌വാര === തൂലികാനാമം : സി.വി. നിർമ്മല === # സ്ത്രീജന്മം # അഗ്നികിരീടം # മറുതീരം തേടി # രക്തരേഖകൾ # മിഴിയോരം # സായൂജ്യം # മനസ്വിനി # സമയതീരം # സമദൂരം # നീലാകശവും മേഖങ്ങളും # സ്വർണ്ണമുന്തിരി # സ്നേഹജാലകം # സ്നേഹസന്ധ്യ # ഇലവീഴാ പുഞ്ചറ # കണ്ണകി # വിവാഹ വാർഷികം # ഇഷ്ടദാനം # സ്ത്രീധനം === തൂലികാനാമം: ജേസി ജൂനിയർ === # മനഃശബ്ദം # നാഗങ്ങൾ ഇണയാടും യാമം # ദുർഗ്ഗം # ഡെത്ത് കറന്റ് # ലൈറ്റ് ഹൌസ് # മൌനരാഗപ്പക്ഷി # ഓർവോണ് പാലസ് # പാലായനം # ഇന്ദ്രനീലം # ഇരുണ്ട താഴ്‌വര # ചതുപ്പ് === തൂലികാനാമം : ജോസി വാഗമറ്റം === # ദ്രാവിഡൻ # ചക്രവാതം # ലയം # വലയം # കന്യക # മുനമ്പ് # ഭൂമിപ്പെണ്ണ് # കാർലോസ് വില്ല സെവൻത് സ്ട്രീറ്റ് # മലങ്കാറ്റ് # ശിബിരം # സിന്ദൂരസന്ധ്യ # തുറമുഖം # ഓറഞ്ച് # തടങ്കൽപ്പാളയം # ചാവുകടൽ # തിരയും തീരവും # മനസാക്ഷിക്കോടതി # സ്വർഗ്ഗവാതിൽപ്പക്ഷി # മൌണ്ടൻമിസ്റ്റ് # ലോറിത്തെരുവ് # തരംഗിണി # അഗ്നിപഞ്ചകം # അടിയറവ് # സങ്കേതം # പ്രബലൻ # രാത്രിമഴ # സാന്ത്വനം # കാവൽമാടം # നങ്കൂരം # പാളയം # നീലച്ചെടയൻ # നേഴ്സ് # രക്ഷകൻ # ജഡ്ജ്മെന്റ് === ലേഖന പരമ്പര === * ചോരയിൽ കുതിർന്ന കാൽപ്പാടുകൾ * നേതാജി -ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമി * ഹിറ്റ്‌ലറും രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധവും === ചലച്ചിത്രമായ കൃതികൾ === {| class="wikitable" |'''സിനിമ''' |'''സംവിധാനം''' |'''വർഷം''' |- |സ്ത്രീധനം |[[പി. അനിൽ]], ബാബു നാരായണൻ |1993 |- |പാളയം |[[ടി.എസ്. സുരേഷ്ബാബു|ടി.എസ് സുരേഷ് ബാബു]] |1994 |- |ഭാര്യ |[[വി.ആർ. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]] |1994 |- |ശിബിരം |ടി.എസ്. സുരേഷ് ബാബു |1997 |- |ദ്രാവിഡൻ |മോഹൻ കുപ്ലേരി |1998 |- | | | |} ===തിരക്കഥ രചിച്ച പരമ്പരകൾ=== ====സ്വന്തം നോവലുകൾ അസ്‌പ്രദമാക്കി==== #ഓമനത്തിങ്കൽ പക്ഷി ([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #സമദൂരം([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #സംഗമം ([[സൂര്യ ടി.വി.]])- ''ഇല പൊഴിയും ശിശിരം'' ആസ്പ്രദമാക്കി #മഞ്ഞുരുകും കാലം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #ഈറൻ നിലാവ് ([[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടിവി]]) #ഭ്രമണം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #അമല ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #മറുതീരം തേടി([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #സ്ത്രീപദം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #മഴ തോരും മുൻപേ ([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #ഒറ്റശിഖരം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #sthreejanmam([[Surya TV]]) ====സ്വന്തം തിരക്കഥ==== #കൃഷ്ണ തുളസി ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #കഥയറിയാതെ ([[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടിവി]]) ==അവലംബം== <references/> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=565 ജോയ്സിയുടെ ലഘുജീവചരിത്രവും നോവലുകളുടെ പട്ടികയും] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120908002528/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=565 |date=2012-09-08 }} പുഴ.കോമിൽ നിന്നും. *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=534 ജോസി വാഗമറ്റം എന്ന തൂലികാ നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട നോവലുകളുടെ പട്ടിക] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120913004352/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=534 |date=2012-09-13 }} *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=640 സി.വി. നിർമ്മല എന്ന തൂലികാ നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട നോവലുകളുടെ പട്ടിക] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120921002440/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=640 |date=2012-09-21 }} [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] 7cnl7dzsfdzbqycbp18i0xszlgabmpd 4617153 4617152 2026-05-04T09:01:51Z ~2026-26433-57 217264 4617153 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Joyce}}{{refimprove|date=2025 ജനുവരി}}{{For|അമേരിക്കൻ കവി ജോയ്‌സി കിൽമറെക്കുറിച്ചറിയാൻ|ജോയ്‌സി കിൽമർ}} {{Infobox writer | name = ജോയ്സി | image =Joycee (Novelist).jpg | imagesize = | caption = | pseudonym = | birth_date = | birth_place = [[തീക്കോയി]], [[കോട്ടയം]], [[കേരള]], ഇന്ത്യ | death_date = | death_place = | occupation = പത്രപ്രവർത്തകൻ, സാഹിത്യകാരൻ, തിരക്കഥാകൃത്ത് | nationality = ഇന്ത്യൻ | period = | genre = ജനപ്രിയ നോവൽ | subject = | spouse = സാലമ്മ | children = ബാലു (മരണം, മാർച്ച് 2017), മനു, മീനു, സാനു... | parents =സ്‌കറിയ (പിതാവ്) | movement = | notableworks = {{ubl|''പ്രബലൻ''|''രാത്രിമഴ''|''സാന്ത്വനം''|''കാവൽമാടം''|''വലയം''|''മുനമ്പ്''|''ശിബിരം''|''തടങ്കൽപ്പാളയം''|''ഓമനത്തിങ്കൾപ്പക്ഷി''|''തുഷാരം''|''പാളയം}} ദ്രാവിഡൻ{{!}} | influences = | influenced = | awards = | signature = | website = }} മലയാളത്തിലെ ജനപ്രിയ എഴുത്തുകാരിൽ പ്രമുഖനാണ് '''ജോയ്സി''' എന്ന തൂലികാനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ജോയ് സി. (ചൊവാറ്റ്കുന്നേൽ). യഥാർത്ഥ പേര് ഇമ്മാനുവേൽ.<ref>{{Cite web|url=read://https_www.vanitha.in/?url=https%3A%2F%2Fwww.vanitha.in%2Fcelluloid%2Fhappy-journey%2Fjoycee-writer-literary-and-personal-life-vanitha-interview.html|title=‘ആറ് വർഷം മുൻപ്, 24–ാം വയസ്സിൽ മകൻ ബാലുവിന്റെ മരണം... അതെനിക്കു താങ്ങാനാകാത്ത ഷോക്ക് ആയി’: കഥകൾക്കപ്പുറം ഈ നോവ്: ജോയ്സി}}</ref> [[മനോരാജ്യം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്|മനോരാജ്യം]], [[മംഗളം (വാരിക)|മംഗളം]], [[മനോരമ വാരിക|മനോരമ]] വാരികകളിൽ എഴുതിയിരുന്ന നോവലുകളിലൂടെയാണ് ജോയ്സി ജനപ്രിയനായത്. ജേസി ജൂനിയർ, ജോസി വാഗമറ്റം, സി.വി നിർമ്മല എന്നീ തൂലികാ നാമങ്ങളിലും ഇദ്ദേഹം നോവലുകൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>അനന്തരം അവൻ കഥയെഴുത്തുകാരനായി - ജോയ്സിയുമായുള്ള അഭിമുഖം [[മലയാള മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]], 2011 ഡിസംബർ 10, വാള്യം 56, (ലക്കം 50), താൾ 17-22.</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/son-of-writer-joyce-died-in-accident.html|title=നോവലിസ്റ്റ് ജോയ്സിയുടെ മകൻ ബൈക്കപകടത്തിൽ മരിച്ചു}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/specials/pen-drive/joyc-writer-video-interview-special.html|title=ജോയ്സി, സി.വി. നിർമ്മല, ജോസി വാഗമറ്റം, ജേസി ജൂനിയർ... എന്റെ യഥാർത്ഥ പേര് ഇതൊന്നുമല്ല: ജോയ്സി}}</ref> സ്വപ്നം മയങ്ങുന്ന തീരം എന്ന നോവലാണ് ജോയ്സി ആദ്യമായി എഴുതിയത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/justin/joycee-malayalam-writer-life-story-vanitha-special.html|title=‘എന്റെ കാര്യങ്ങൾ എഴുതാൻ ആരു പറഞ്ഞു, ഞാൻ കേസ് കൊടുക്കും...’: ദേഷ്യത്തോടെ വിളിച്ച സ്ത്രീ:}}</ref> മുമ്പ് മാനസമൈന, മധുരം, ജനനി എന്നീ വാരികകളിൽ ജോലി നോക്കിയിരുന്നു. 1991 മുതൽ മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പിൻറെ  പത്രാധിപസമിതിയിൽ അംഗമാണ്. == ആദ്യകാലജീവിതം == കോട്ടയം ജില്ലയിലെ [[ഈരാറ്റുപേട്ട|ഈരാറ്റുപേട്ടയ്ക്ക്]] സമീപം [[തീക്കോയി]] ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു കർഷക കുടുംബമായ ചൊവ്വാറ്റുകുന്നേൽ തറവാട്ടിൽ സി.എസ്. ഇമ്മാനുവേൽ എന്ന പേരിൽ ജനിച്ചു. വാഗമണ്ണിനു സമീപത്തുള്ള പശുപ്പാറയിലെ EKMLP, ചീന്തലാർ ഹൈസ്‌കൂളുകളിലായിരുന്നു വിദ്യാഭ്യാസം. == സാഹിത്യജീവിതം == 1981 മുതൽ ആനുകാലിക പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളിൽ വിവിധ പേരുകളിൽ എഴുതിത്തുടങ്ങിയ ജോയ്സിയ്ക്ക് 1983-ലെ മികച്ച നോവലിനുള്ള കുങ്കുമം നോവൽ അവാർഡ് (വിലാപങ്ങളുടെ താഴ്വര), 1984-ലെ മംഗളം  നോവൽ അവാർഡ് (കണ്ണീരാറ്റിലെ തോണി), 1985-ലെ മനോരാജ്യം നോവൽ അവാർഡ് (മനയ്ക്കലെ തത്ത), 1988-ലെ കാനം മെമ്മോറിയർ നോവൽ അവാർഡ് (ഋതുശാന്തി), 1995-ലെ നാന മിനിസ്ക്രീൻ തിരക്കഥ അവാർഡ്  തുടങ്ങിയവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. മനോരമ വാരികയിൽ മാത്രം അദ്ദേഹത്തിന്റെ 50 നോവലുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://newsthen.com/2022/03/07/47729.html|title=ജോയ്സി: ജനപ്രിയ എഴുത്തിന്റെ നാല് പതിറ്റാണ്ട്}}</ref> 2024 ൽ സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കുള്ള പ്രഥമ കാനം ഇ.ജെ സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ജോയ്‌സിക്ക് ലഭിച്ചിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.metrovaartha.com/news/local/joycee-bags-first-kanam-e-j-award|title=പ്രഥമ കാനം ഇ.ജെ സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ജോയ്‌സിക്ക്}}</ref> കാനം ഇ.ജെ ഫൗണ്ടേഷനും നോവൽറ്റി ലൈബ്രറിയും പുറപ്പാട് വിദ്യാഭ്യാസ പദ്ധതിയും ചേർന്ന് രണ്ടു വർഷത്തിലൊരിക്കലാണ് ഈ പുരസ്കാരം സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. എൺപതിൽപരം നോവലുകൾ എഴുതിയിട്ടുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആറ് നോവലുകൾ സിനിമയായിട്ടുണ്ട്. മോഹപ്പക്ഷികൾ, തപസ്യ എന്നിവ ടി.വി. സീരിയലുകളാണ്. 1994 ൽ ജോയ് തോമസ് സംവിധാനം ചെയ്ത ''ഞാൻ കോടീശ്വരൻ'' എന്ന സിനിമയുടെ കഥയെഴുതുന്നതിൽ പങ്കാളിയായിരുന്നു. വിലാപങ്ങളുെട താഴ്‌വര എന്ന കൃതി കുങ്കുമം അവാർഡ് നേടിയിട്ടുണ്ട്. == കൃതികൾ == # ജാലകക്കിളി, # സ്വപ്നം മയങ്ങുന്ന തീരം # വിലാപങ്ങളുെട താഴ്‌വര # മനയ്ക്കലെ തത്ത, # സംഘഗാനം, # മോഹപ്പക്ഷികൾ, # സൂര്യഗ്രഹണം, # നൂപുരം, # സുഖവാസമന്ദിരം, # ഈ നദിക്കരയിൽ, # മൊബൈൽ റ്റു മൊബൈൽ, # ധ്രുവനക്ഷത്രം, # കാണാപ്പൊന്ന്, # അസുരൻ, # ഓമനത്തിങ്കൾ പക്ഷി, # പ്രേമസങ്കീർത്തനം, # ചക്രവാകം, # ഋതുശാന്തി (പൊരുത്തം എന്ന പേരിൽ പുസ്തകം) # ഒരിതൾ പൂവ്, # കഥ ഇതുവരെ, # ഭാര്യ # പുണ്യജന്മം # കാണാത്ത തീരങ്ങൾ # മഞ്ഞുരുകും കാലം, മനമുരുകും നേരം (നോവലൈറ്റ്) # അവസാന ദിവസം # ദേശാടനപ്പക്ഷികൾ # സമദൂരം # ശ്രുതിസാന്ദ്രം # കാർത്തിക # സ്നേഹം വിളഞ്ഞ വയലേലകൾ # അന്നൊരു പുഴയുടെ തീരത്ത് # ഭ്രമണം # താരാപഥം # പ്രതിയാനം # ശാന്തിപുരത്തേക്കുള്ള വഴി # സമുദ്രങ്ങൾക്കിടയിലും പുഴ ഒഴുകുന്നു # പാപക്കനവുകൾ # ഒരു പ്രണയകാല സ്മൃതി # സംക്രമപദം # കടലാസുതോണി # സോദരിചേച്ചിയ്ക്ക് # ഊട്ടിപട്ടണം # മുന്തിരിപ്പാടം # ഈ പൂവിനെന്തു സുഗന്ധം # ദീപശിഖ # പ്രണയസരോവരം # മഞ്ഞുരുകും കാലം # കാണാപ്പൊന്ന് # ആകാശക്കുടക്കീഴിൽ # സ്നേഹദൂത് # വേനൽപ്പറവകൾ # ഇലപൊഴിയും ശിശിരം # ശരറാന്തൽ # മഴ തോരും മുമ്പേ # ഒറ്റശിഖരം # അമല # നിശാന്തം # ഒരിക്കൽ മാത്രം # ഋതുശാന്തി # കുവൈറ്റ് # തുഷാരം # പിന്നെയും പുഴയൊഴുകി.. # പ്രണയശലഭങ്ങൾ # പ്രേമനദിയുടെ തീരത്ത്. # ഓമനതിങ്കൾ പക്ഷി # കാണാത്ത തീരങ്ങൾ # ശരറാന്തൽ # കണ്ണീരാറ്റിലെ തോണി # ആകാശതാഴ്‌വാര === തൂലികാനാമം : സി.വി. നിർമ്മല === # സ്ത്രീജന്മം # അഗ്നികിരീടം # മറുതീരം തേടി # രക്തരേഖകൾ # മിഴിയോരം # സായൂജ്യം # മനസ്വിനി # സമയതീരം # സമദൂരം # നീലാകശവും മേഖങ്ങളും # സ്വർണ്ണമുന്തിരി # സ്നേഹജാലകം # സ്നേഹസന്ധ്യ # ഇലവീഴാ പുഞ്ചറ # കണ്ണകി # വിവാഹ വാർഷികം # ഇഷ്ടദാനം # സ്ത്രീധനം === തൂലികാനാമം: ജേസി ജൂനിയർ === # മനഃശബ്ദം # നാഗങ്ങൾ ഇണയാടും യാമം # ദുർഗ്ഗം # ഡെത്ത് കറന്റ് # ലൈറ്റ് ഹൌസ് # മൌനരാഗപ്പക്ഷി # ഓർവോണ് പാലസ് # പാലായനം # ഇന്ദ്രനീലം # ഇരുണ്ട താഴ്‌വര # ചതുപ്പ് === തൂലികാനാമം : ജോസി വാഗമറ്റം === # ദ്രാവിഡൻ # ചക്രവാതം # ലയം # വലയം # കന്യക # മുനമ്പ് # ഭൂമിപ്പെണ്ണ് # കാർലോസ് വില്ല സെവൻത് സ്ട്രീറ്റ് # മലങ്കാറ്റ് # ശിബിരം # സിന്ദൂരസന്ധ്യ # തുറമുഖം # ഓറഞ്ച് # തടങ്കൽപ്പാളയം # ചാവുകടൽ # തിരയും തീരവും # മനസാക്ഷിക്കോടതി # സ്വർഗ്ഗവാതിൽപ്പക്ഷി # മൌണ്ടൻമിസ്റ്റ് # ലോറിത്തെരുവ് # തരംഗിണി # അഗ്നിപഞ്ചകം # അടിയറവ് # സങ്കേതം # പ്രബലൻ # രാത്രിമഴ # സാന്ത്വനം # കാവൽമാടം # നങ്കൂരം # പാളയം # നീലച്ചെടയൻ # നേഴ്സ് # രക്ഷകൻ # ജഡ്ജ്മെന്റ് === ലേഖന പരമ്പര === * ചോരയിൽ കുതിർന്ന കാൽപ്പാടുകൾ * നേതാജി -ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമി * ഹിറ്റ്‌ലറും രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധവും === ചലച്ചിത്രമായ കൃതികൾ === {| class="wikitable" |'''സിനിമ''' |'''സംവിധാനം''' |'''വർഷം''' |- |സ്ത്രീധനം |[[പി. അനിൽ]], ബാബു നാരായണൻ |1993 |- |പാളയം |[[ടി.എസ്. സുരേഷ്ബാബു|ടി.എസ് സുരേഷ് ബാബു]] |1994 |- |ഭാര്യ |[[വി.ആർ. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]] |1994 |- |ശിബിരം |ടി.എസ്. സുരേഷ് ബാബു |1997 |- |ദ്രാവിഡൻ |മോഹൻ കുപ്ലേരി |1998 |- | | | |} ===തിരക്കഥ രചിച്ച പരമ്പരകൾ=== ====സ്വന്തം നോവലുകൾ അസ്‌പ്രദമാക്കി==== #ഓമനത്തിങ്കൽ പക്ഷി ([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #സമദൂരം([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #സംഗമം ([[സൂര്യ ടി.വി.]])- ''ഇല പൊഴിയും ശിശിരം'' ആസ്പ്രദമാക്കി #മഞ്ഞുരുകും കാലം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #ഈറൻ നിലാവ് ([[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടിവി]]) #ഭ്രമണം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #അമല ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #മറുതീരം തേടി([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #സ്ത്രീപദം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #മഴ തോരും മുൻപേ ([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #ഒറ്റശിഖരം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #sthreejanmam([[Surya TV]]) ====സ്വന്തം തിരക്കഥ==== #കൃഷ്ണ തുളസി ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #കഥയറിയാതെ ([[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടിവി]]) ==അവലംബം== <references/> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=565 ജോയ്സിയുടെ ലഘുജീവചരിത്രവും നോവലുകളുടെ പട്ടികയും] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120908002528/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=565 |date=2012-09-08 }} പുഴ.കോമിൽ നിന്നും. *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=534 ജോസി വാഗമറ്റം എന്ന തൂലികാ നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട നോവലുകളുടെ പട്ടിക] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120913004352/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=534 |date=2012-09-13 }} *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=640 സി.വി. നിർമ്മല എന്ന തൂലികാ നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട നോവലുകളുടെ പട്ടിക] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120921002440/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=640 |date=2012-09-21 }} [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] jyovffrrm7e8wao21dn2og43lrrmy6b 4617154 4617153 2026-05-04T09:02:34Z ~2026-26433-57 217264 /* ചലച്ചിത്രങ്ങൾ */ 4617154 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Joyce}}{{refimprove|date=2025 ജനുവരി}}{{For|അമേരിക്കൻ കവി ജോയ്‌സി കിൽമറെക്കുറിച്ചറിയാൻ|ജോയ്‌സി കിൽമർ}} {{Infobox writer | name = ജോയ്സി | image =Joycee (Novelist).jpg | imagesize = | caption = | pseudonym = | birth_date = | birth_place = [[തീക്കോയി]], [[കോട്ടയം]], [[കേരള]], ഇന്ത്യ | death_date = | death_place = | occupation = പത്രപ്രവർത്തകൻ, സാഹിത്യകാരൻ, തിരക്കഥാകൃത്ത് | nationality = ഇന്ത്യൻ | period = | genre = ജനപ്രിയ നോവൽ | subject = | spouse = സാലമ്മ | children = ബാലു (മരണം, മാർച്ച് 2017), മനു, മീനു, സാനു... | parents =സ്‌കറിയ (പിതാവ്) | movement = | notableworks = {{ubl|''പ്രബലൻ''|''രാത്രിമഴ''|''സാന്ത്വനം''|''കാവൽമാടം''|''വലയം''|''മുനമ്പ്''|''ശിബിരം''|''തടങ്കൽപ്പാളയം''|''ഓമനത്തിങ്കൾപ്പക്ഷി''|''തുഷാരം''|''പാളയം}} ദ്രാവിഡൻ{{!}} | influences = | influenced = | awards = | signature = | website = }} മലയാളത്തിലെ ജനപ്രിയ എഴുത്തുകാരിൽ പ്രമുഖനാണ് '''ജോയ്സി''' എന്ന തൂലികാനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ജോയ് സി. (ചൊവാറ്റ്കുന്നേൽ). യഥാർത്ഥ പേര് ഇമ്മാനുവേൽ.<ref>{{Cite web|url=read://https_www.vanitha.in/?url=https%3A%2F%2Fwww.vanitha.in%2Fcelluloid%2Fhappy-journey%2Fjoycee-writer-literary-and-personal-life-vanitha-interview.html|title=‘ആറ് വർഷം മുൻപ്, 24–ാം വയസ്സിൽ മകൻ ബാലുവിന്റെ മരണം... അതെനിക്കു താങ്ങാനാകാത്ത ഷോക്ക് ആയി’: കഥകൾക്കപ്പുറം ഈ നോവ്: ജോയ്സി}}</ref> [[മനോരാജ്യം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്|മനോരാജ്യം]], [[മംഗളം (വാരിക)|മംഗളം]], [[മനോരമ വാരിക|മനോരമ]] വാരികകളിൽ എഴുതിയിരുന്ന നോവലുകളിലൂടെയാണ് ജോയ്സി ജനപ്രിയനായത്. ജേസി ജൂനിയർ, ജോസി വാഗമറ്റം, സി.വി നിർമ്മല എന്നീ തൂലികാ നാമങ്ങളിലും ഇദ്ദേഹം നോവലുകൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>അനന്തരം അവൻ കഥയെഴുത്തുകാരനായി - ജോയ്സിയുമായുള്ള അഭിമുഖം [[മലയാള മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]], 2011 ഡിസംബർ 10, വാള്യം 56, (ലക്കം 50), താൾ 17-22.</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/son-of-writer-joyce-died-in-accident.html|title=നോവലിസ്റ്റ് ജോയ്സിയുടെ മകൻ ബൈക്കപകടത്തിൽ മരിച്ചു}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/specials/pen-drive/joyc-writer-video-interview-special.html|title=ജോയ്സി, സി.വി. നിർമ്മല, ജോസി വാഗമറ്റം, ജേസി ജൂനിയർ... എന്റെ യഥാർത്ഥ പേര് ഇതൊന്നുമല്ല: ജോയ്സി}}</ref> സ്വപ്നം മയങ്ങുന്ന തീരം എന്ന നോവലാണ് ജോയ്സി ആദ്യമായി എഴുതിയത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/justin/joycee-malayalam-writer-life-story-vanitha-special.html|title=‘എന്റെ കാര്യങ്ങൾ എഴുതാൻ ആരു പറഞ്ഞു, ഞാൻ കേസ് കൊടുക്കും...’: ദേഷ്യത്തോടെ വിളിച്ച സ്ത്രീ:}}</ref> മുമ്പ് മാനസമൈന, മധുരം, ജനനി എന്നീ വാരികകളിൽ ജോലി നോക്കിയിരുന്നു. 1991 മുതൽ മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പിൻറെ  പത്രാധിപസമിതിയിൽ അംഗമാണ്. == ആദ്യകാലജീവിതം == കോട്ടയം ജില്ലയിലെ [[ഈരാറ്റുപേട്ട|ഈരാറ്റുപേട്ടയ്ക്ക്]] സമീപം [[തീക്കോയി]] ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു കർഷക കുടുംബമായ ചൊവ്വാറ്റുകുന്നേൽ തറവാട്ടിൽ സി.എസ്. ഇമ്മാനുവേൽ എന്ന പേരിൽ ജനിച്ചു. വാഗമണ്ണിനു സമീപത്തുള്ള പശുപ്പാറയിലെ EKMLP, ചീന്തലാർ ഹൈസ്‌കൂളുകളിലായിരുന്നു വിദ്യാഭ്യാസം. == സാഹിത്യജീവിതം == 1981 മുതൽ ആനുകാലിക പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളിൽ വിവിധ പേരുകളിൽ എഴുതിത്തുടങ്ങിയ ജോയ്സിയ്ക്ക് 1983-ലെ മികച്ച നോവലിനുള്ള കുങ്കുമം നോവൽ അവാർഡ് (വിലാപങ്ങളുടെ താഴ്വര), 1984-ലെ മംഗളം  നോവൽ അവാർഡ് (കണ്ണീരാറ്റിലെ തോണി), 1985-ലെ മനോരാജ്യം നോവൽ അവാർഡ് (മനയ്ക്കലെ തത്ത), 1988-ലെ കാനം മെമ്മോറിയർ നോവൽ അവാർഡ് (ഋതുശാന്തി), 1995-ലെ നാന മിനിസ്ക്രീൻ തിരക്കഥ അവാർഡ്  തുടങ്ങിയവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. മനോരമ വാരികയിൽ മാത്രം അദ്ദേഹത്തിന്റെ 50 നോവലുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://newsthen.com/2022/03/07/47729.html|title=ജോയ്സി: ജനപ്രിയ എഴുത്തിന്റെ നാല് പതിറ്റാണ്ട്}}</ref> 2024 ൽ സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കുള്ള പ്രഥമ കാനം ഇ.ജെ സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ജോയ്‌സിക്ക് ലഭിച്ചിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.metrovaartha.com/news/local/joycee-bags-first-kanam-e-j-award|title=പ്രഥമ കാനം ഇ.ജെ സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ജോയ്‌സിക്ക്}}</ref> കാനം ഇ.ജെ ഫൗണ്ടേഷനും നോവൽറ്റി ലൈബ്രറിയും പുറപ്പാട് വിദ്യാഭ്യാസ പദ്ധതിയും ചേർന്ന് രണ്ടു വർഷത്തിലൊരിക്കലാണ് ഈ പുരസ്കാരം സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. എൺപതിൽപരം നോവലുകൾ എഴുതിയിട്ടുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആറ് നോവലുകൾ സിനിമയായിട്ടുണ്ട്. മോഹപ്പക്ഷികൾ, തപസ്യ എന്നിവ ടി.വി. സീരിയലുകളാണ്. 1994 ൽ ജോയ് തോമസ് സംവിധാനം ചെയ്ത ''ഞാൻ കോടീശ്വരൻ'' എന്ന സിനിമയുടെ കഥയെഴുതുന്നതിൽ പങ്കാളിയായിരുന്നു. വിലാപങ്ങളുെട താഴ്‌വര എന്ന കൃതി കുങ്കുമം അവാർഡ് നേടിയിട്ടുണ്ട്. == കൃതികൾ == # ജാലകക്കിളി, # സ്വപ്നം മയങ്ങുന്ന തീരം # വിലാപങ്ങളുെട താഴ്‌വര # മനയ്ക്കലെ തത്ത, # സംഘഗാനം, # മോഹപ്പക്ഷികൾ, # സൂര്യഗ്രഹണം, # നൂപുരം, # സുഖവാസമന്ദിരം, # ഈ നദിക്കരയിൽ, # മൊബൈൽ റ്റു മൊബൈൽ, # ധ്രുവനക്ഷത്രം, # കാണാപ്പൊന്ന്, # അസുരൻ, # ഓമനത്തിങ്കൾ പക്ഷി, # പ്രേമസങ്കീർത്തനം, # ചക്രവാകം, # ഋതുശാന്തി (പൊരുത്തം എന്ന പേരിൽ പുസ്തകം) # ഒരിതൾ പൂവ്, # കഥ ഇതുവരെ, # ഭാര്യ # പുണ്യജന്മം # കാണാത്ത തീരങ്ങൾ # മഞ്ഞുരുകും കാലം, മനമുരുകും നേരം (നോവലൈറ്റ്) # അവസാന ദിവസം # ദേശാടനപ്പക്ഷികൾ # സമദൂരം # ശ്രുതിസാന്ദ്രം # കാർത്തിക # സ്നേഹം വിളഞ്ഞ വയലേലകൾ # അന്നൊരു പുഴയുടെ തീരത്ത് # ഭ്രമണം # താരാപഥം # പ്രതിയാനം # ശാന്തിപുരത്തേക്കുള്ള വഴി # സമുദ്രങ്ങൾക്കിടയിലും പുഴ ഒഴുകുന്നു # പാപക്കനവുകൾ # ഒരു പ്രണയകാല സ്മൃതി # സംക്രമപദം # കടലാസുതോണി # സോദരിചേച്ചിയ്ക്ക് # ഊട്ടിപട്ടണം # മുന്തിരിപ്പാടം # ഈ പൂവിനെന്തു സുഗന്ധം # ദീപശിഖ # പ്രണയസരോവരം # മഞ്ഞുരുകും കാലം # കാണാപ്പൊന്ന് # ആകാശക്കുടക്കീഴിൽ # സ്നേഹദൂത് # വേനൽപ്പറവകൾ # ഇലപൊഴിയും ശിശിരം # ശരറാന്തൽ # മഴ തോരും മുമ്പേ # ഒറ്റശിഖരം # അമല # നിശാന്തം # ഒരിക്കൽ മാത്രം # ഋതുശാന്തി # കുവൈറ്റ് # തുഷാരം # പിന്നെയും പുഴയൊഴുകി.. # പ്രണയശലഭങ്ങൾ # പ്രേമനദിയുടെ തീരത്ത്. # ഓമനതിങ്കൾ പക്ഷി # കാണാത്ത തീരങ്ങൾ # ശരറാന്തൽ # കണ്ണീരാറ്റിലെ തോണി # ആകാശതാഴ്‌വാര === തൂലികാനാമം : സി.വി. നിർമ്മല === # സ്ത്രീജന്മം # അഗ്നികിരീടം # മറുതീരം തേടി # രക്തരേഖകൾ # മിഴിയോരം # സായൂജ്യം # മനസ്വിനി # സമയതീരം # സമദൂരം # നീലാകശവും മേഖങ്ങളും # സ്വർണ്ണമുന്തിരി # സ്നേഹജാലകം # സ്നേഹസന്ധ്യ # ഇലവീഴാ പുഞ്ചറ # കണ്ണകി # വിവാഹ വാർഷികം # ഇഷ്ടദാനം # സ്ത്രീധനം === തൂലികാനാമം: ജേസി ജൂനിയർ === # മനഃശബ്ദം # നാഗങ്ങൾ ഇണയാടും യാമം # ദുർഗ്ഗം # ഡെത്ത് കറന്റ് # ലൈറ്റ് ഹൌസ് # മൌനരാഗപ്പക്ഷി # ഓർവോണ് പാലസ് # പാലായനം # ഇന്ദ്രനീലം # ഇരുണ്ട താഴ്‌വര # ചതുപ്പ് === തൂലികാനാമം : ജോസി വാഗമറ്റം === # ദ്രാവിഡൻ # ചക്രവാതം # ലയം # വലയം # കന്യക # മുനമ്പ് # ഭൂമിപ്പെണ്ണ് # കാർലോസ് വില്ല സെവൻത് സ്ട്രീറ്റ് # മലങ്കാറ്റ് # ശിബിരം # സിന്ദൂരസന്ധ്യ # തുറമുഖം # ഓറഞ്ച് # തടങ്കൽപ്പാളയം # ചാവുകടൽ # തിരയും തീരവും # മനസാക്ഷിക്കോടതി # സ്വർഗ്ഗവാതിൽപ്പക്ഷി # മൌണ്ടൻമിസ്റ്റ് # ലോറിത്തെരുവ് # തരംഗിണി # അഗ്നിപഞ്ചകം # അടിയറവ് # സങ്കേതം # പ്രബലൻ # രാത്രിമഴ # സാന്ത്വനം # കാവൽമാടം # നങ്കൂരം # പാളയം # നീലച്ചെടയൻ # നേഴ്സ് # രക്ഷകൻ # ജഡ്ജ്മെന്റ് === ലേഖന പരമ്പര === * ചോരയിൽ കുതിർന്ന കാൽപ്പാടുകൾ * നേതാജി -ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമി * ഹിറ്റ്‌ലറും രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധവും == ചലച്ചിത്രങ്ങൾ == {| class="wikitable" |'''സിനിമ''' |'''സംവിധാനം''' |'''വർഷം''' |- |സ്ത്രീധനം |[[പി. അനിൽ]], ബാബു നാരായണൻ |1993 |- |പാളയം |[[ടി.എസ്. സുരേഷ്ബാബു|ടി.എസ് സുരേഷ് ബാബു]] |1994 |- |ഭാര്യ |[[വി.ആർ. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]] |1994 |- |ശിബിരം |ടി.എസ്. സുരേഷ് ബാബു |1997 |- |ദ്രാവിഡൻ |മോഹൻ കുപ്ലേരി |1998 |- | | | |} ===തിരക്കഥ രചിച്ച പരമ്പരകൾ=== ====സ്വന്തം നോവലുകൾ അസ്‌പ്രദമാക്കി==== #ഓമനത്തിങ്കൽ പക്ഷി ([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #സമദൂരം([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #സംഗമം ([[സൂര്യ ടി.വി.]])- ''ഇല പൊഴിയും ശിശിരം'' ആസ്പ്രദമാക്കി #മഞ്ഞുരുകും കാലം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #ഈറൻ നിലാവ് ([[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടിവി]]) #ഭ്രമണം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #അമല ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #മറുതീരം തേടി([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #സ്ത്രീപദം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #മഴ തോരും മുൻപേ ([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #ഒറ്റശിഖരം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #sthreejanmam([[Surya TV]]) ====സ്വന്തം തിരക്കഥ==== #കൃഷ്ണ തുളസി ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #കഥയറിയാതെ ([[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടിവി]]) ==അവലംബം== <references/> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=565 ജോയ്സിയുടെ ലഘുജീവചരിത്രവും നോവലുകളുടെ പട്ടികയും] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120908002528/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=565 |date=2012-09-08 }} പുഴ.കോമിൽ നിന്നും. *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=534 ജോസി വാഗമറ്റം എന്ന തൂലികാ നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട നോവലുകളുടെ പട്ടിക] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120913004352/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=534 |date=2012-09-13 }} *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=640 സി.വി. നിർമ്മല എന്ന തൂലികാ നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട നോവലുകളുടെ പട്ടിക] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120921002440/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=640 |date=2012-09-21 }} [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] q6oasro3drw9vc8pj58o7sew3d8dny2 4617156 4617154 2026-05-04T09:02:49Z ~2026-26433-57 217264 /* ചലച്ചിത്രങ്ങൾ */ 4617156 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Joyce}}{{refimprove|date=2025 ജനുവരി}}{{For|അമേരിക്കൻ കവി ജോയ്‌സി കിൽമറെക്കുറിച്ചറിയാൻ|ജോയ്‌സി കിൽമർ}} {{Infobox writer | name = ജോയ്സി | image =Joycee (Novelist).jpg | imagesize = | caption = | pseudonym = | birth_date = | birth_place = [[തീക്കോയി]], [[കോട്ടയം]], [[കേരള]], ഇന്ത്യ | death_date = | death_place = | occupation = പത്രപ്രവർത്തകൻ, സാഹിത്യകാരൻ, തിരക്കഥാകൃത്ത് | nationality = ഇന്ത്യൻ | period = | genre = ജനപ്രിയ നോവൽ | subject = | spouse = സാലമ്മ | children = ബാലു (മരണം, മാർച്ച് 2017), മനു, മീനു, സാനു... | parents =സ്‌കറിയ (പിതാവ്) | movement = | notableworks = {{ubl|''പ്രബലൻ''|''രാത്രിമഴ''|''സാന്ത്വനം''|''കാവൽമാടം''|''വലയം''|''മുനമ്പ്''|''ശിബിരം''|''തടങ്കൽപ്പാളയം''|''ഓമനത്തിങ്കൾപ്പക്ഷി''|''തുഷാരം''|''പാളയം}} ദ്രാവിഡൻ{{!}} | influences = | influenced = | awards = | signature = | website = }} മലയാളത്തിലെ ജനപ്രിയ എഴുത്തുകാരിൽ പ്രമുഖനാണ് '''ജോയ്സി''' എന്ന തൂലികാനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ജോയ് സി. (ചൊവാറ്റ്കുന്നേൽ). യഥാർത്ഥ പേര് ഇമ്മാനുവേൽ.<ref>{{Cite web|url=read://https_www.vanitha.in/?url=https%3A%2F%2Fwww.vanitha.in%2Fcelluloid%2Fhappy-journey%2Fjoycee-writer-literary-and-personal-life-vanitha-interview.html|title=‘ആറ് വർഷം മുൻപ്, 24–ാം വയസ്സിൽ മകൻ ബാലുവിന്റെ മരണം... അതെനിക്കു താങ്ങാനാകാത്ത ഷോക്ക് ആയി’: കഥകൾക്കപ്പുറം ഈ നോവ്: ജോയ്സി}}</ref> [[മനോരാജ്യം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്|മനോരാജ്യം]], [[മംഗളം (വാരിക)|മംഗളം]], [[മനോരമ വാരിക|മനോരമ]] വാരികകളിൽ എഴുതിയിരുന്ന നോവലുകളിലൂടെയാണ് ജോയ്സി ജനപ്രിയനായത്. ജേസി ജൂനിയർ, ജോസി വാഗമറ്റം, സി.വി നിർമ്മല എന്നീ തൂലികാ നാമങ്ങളിലും ഇദ്ദേഹം നോവലുകൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>അനന്തരം അവൻ കഥയെഴുത്തുകാരനായി - ജോയ്സിയുമായുള്ള അഭിമുഖം [[മലയാള മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]], 2011 ഡിസംബർ 10, വാള്യം 56, (ലക്കം 50), താൾ 17-22.</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/son-of-writer-joyce-died-in-accident.html|title=നോവലിസ്റ്റ് ജോയ്സിയുടെ മകൻ ബൈക്കപകടത്തിൽ മരിച്ചു}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/specials/pen-drive/joyc-writer-video-interview-special.html|title=ജോയ്സി, സി.വി. നിർമ്മല, ജോസി വാഗമറ്റം, ജേസി ജൂനിയർ... എന്റെ യഥാർത്ഥ പേര് ഇതൊന്നുമല്ല: ജോയ്സി}}</ref> സ്വപ്നം മയങ്ങുന്ന തീരം എന്ന നോവലാണ് ജോയ്സി ആദ്യമായി എഴുതിയത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/justin/joycee-malayalam-writer-life-story-vanitha-special.html|title=‘എന്റെ കാര്യങ്ങൾ എഴുതാൻ ആരു പറഞ്ഞു, ഞാൻ കേസ് കൊടുക്കും...’: ദേഷ്യത്തോടെ വിളിച്ച സ്ത്രീ:}}</ref> മുമ്പ് മാനസമൈന, മധുരം, ജനനി എന്നീ വാരികകളിൽ ജോലി നോക്കിയിരുന്നു. 1991 മുതൽ മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പിൻറെ  പത്രാധിപസമിതിയിൽ അംഗമാണ്. == ആദ്യകാലജീവിതം == കോട്ടയം ജില്ലയിലെ [[ഈരാറ്റുപേട്ട|ഈരാറ്റുപേട്ടയ്ക്ക്]] സമീപം [[തീക്കോയി]] ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു കർഷക കുടുംബമായ ചൊവ്വാറ്റുകുന്നേൽ തറവാട്ടിൽ സി.എസ്. ഇമ്മാനുവേൽ എന്ന പേരിൽ ജനിച്ചു. വാഗമണ്ണിനു സമീപത്തുള്ള പശുപ്പാറയിലെ EKMLP, ചീന്തലാർ ഹൈസ്‌കൂളുകളിലായിരുന്നു വിദ്യാഭ്യാസം. == സാഹിത്യജീവിതം == 1981 മുതൽ ആനുകാലിക പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളിൽ വിവിധ പേരുകളിൽ എഴുതിത്തുടങ്ങിയ ജോയ്സിയ്ക്ക് 1983-ലെ മികച്ച നോവലിനുള്ള കുങ്കുമം നോവൽ അവാർഡ് (വിലാപങ്ങളുടെ താഴ്വര), 1984-ലെ മംഗളം  നോവൽ അവാർഡ് (കണ്ണീരാറ്റിലെ തോണി), 1985-ലെ മനോരാജ്യം നോവൽ അവാർഡ് (മനയ്ക്കലെ തത്ത), 1988-ലെ കാനം മെമ്മോറിയർ നോവൽ അവാർഡ് (ഋതുശാന്തി), 1995-ലെ നാന മിനിസ്ക്രീൻ തിരക്കഥ അവാർഡ്  തുടങ്ങിയവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. മനോരമ വാരികയിൽ മാത്രം അദ്ദേഹത്തിന്റെ 50 നോവലുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://newsthen.com/2022/03/07/47729.html|title=ജോയ്സി: ജനപ്രിയ എഴുത്തിന്റെ നാല് പതിറ്റാണ്ട്}}</ref> 2024 ൽ സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കുള്ള പ്രഥമ കാനം ഇ.ജെ സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ജോയ്‌സിക്ക് ലഭിച്ചിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.metrovaartha.com/news/local/joycee-bags-first-kanam-e-j-award|title=പ്രഥമ കാനം ഇ.ജെ സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ജോയ്‌സിക്ക്}}</ref> കാനം ഇ.ജെ ഫൗണ്ടേഷനും നോവൽറ്റി ലൈബ്രറിയും പുറപ്പാട് വിദ്യാഭ്യാസ പദ്ധതിയും ചേർന്ന് രണ്ടു വർഷത്തിലൊരിക്കലാണ് ഈ പുരസ്കാരം സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. എൺപതിൽപരം നോവലുകൾ എഴുതിയിട്ടുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആറ് നോവലുകൾ സിനിമയായിട്ടുണ്ട്. മോഹപ്പക്ഷികൾ, തപസ്യ എന്നിവ ടി.വി. സീരിയലുകളാണ്. 1994 ൽ ജോയ് തോമസ് സംവിധാനം ചെയ്ത ''ഞാൻ കോടീശ്വരൻ'' എന്ന സിനിമയുടെ കഥയെഴുതുന്നതിൽ പങ്കാളിയായിരുന്നു. വിലാപങ്ങളുെട താഴ്‌വര എന്ന കൃതി കുങ്കുമം അവാർഡ് നേടിയിട്ടുണ്ട്. == കൃതികൾ == # ജാലകക്കിളി, # സ്വപ്നം മയങ്ങുന്ന തീരം # വിലാപങ്ങളുെട താഴ്‌വര # മനയ്ക്കലെ തത്ത, # സംഘഗാനം, # മോഹപ്പക്ഷികൾ, # സൂര്യഗ്രഹണം, # നൂപുരം, # സുഖവാസമന്ദിരം, # ഈ നദിക്കരയിൽ, # മൊബൈൽ റ്റു മൊബൈൽ, # ധ്രുവനക്ഷത്രം, # കാണാപ്പൊന്ന്, # അസുരൻ, # ഓമനത്തിങ്കൾ പക്ഷി, # പ്രേമസങ്കീർത്തനം, # ചക്രവാകം, # ഋതുശാന്തി (പൊരുത്തം എന്ന പേരിൽ പുസ്തകം) # ഒരിതൾ പൂവ്, # കഥ ഇതുവരെ, # ഭാര്യ # പുണ്യജന്മം # കാണാത്ത തീരങ്ങൾ # മഞ്ഞുരുകും കാലം, മനമുരുകും നേരം (നോവലൈറ്റ്) # അവസാന ദിവസം # ദേശാടനപ്പക്ഷികൾ # സമദൂരം # ശ്രുതിസാന്ദ്രം # കാർത്തിക # സ്നേഹം വിളഞ്ഞ വയലേലകൾ # അന്നൊരു പുഴയുടെ തീരത്ത് # ഭ്രമണം # താരാപഥം # പ്രതിയാനം # ശാന്തിപുരത്തേക്കുള്ള വഴി # സമുദ്രങ്ങൾക്കിടയിലും പുഴ ഒഴുകുന്നു # പാപക്കനവുകൾ # ഒരു പ്രണയകാല സ്മൃതി # സംക്രമപദം # കടലാസുതോണി # സോദരിചേച്ചിയ്ക്ക് # ഊട്ടിപട്ടണം # മുന്തിരിപ്പാടം # ഈ പൂവിനെന്തു സുഗന്ധം # ദീപശിഖ # പ്രണയസരോവരം # മഞ്ഞുരുകും കാലം # കാണാപ്പൊന്ന് # ആകാശക്കുടക്കീഴിൽ # സ്നേഹദൂത് # വേനൽപ്പറവകൾ # ഇലപൊഴിയും ശിശിരം # ശരറാന്തൽ # മഴ തോരും മുമ്പേ # ഒറ്റശിഖരം # അമല # നിശാന്തം # ഒരിക്കൽ മാത്രം # ഋതുശാന്തി # കുവൈറ്റ് # തുഷാരം # പിന്നെയും പുഴയൊഴുകി.. # പ്രണയശലഭങ്ങൾ # പ്രേമനദിയുടെ തീരത്ത്. # ഓമനതിങ്കൾ പക്ഷി # കാണാത്ത തീരങ്ങൾ # ശരറാന്തൽ # കണ്ണീരാറ്റിലെ തോണി # ആകാശതാഴ്‌വാര === തൂലികാനാമം : സി.വി. നിർമ്മല === # സ്ത്രീജന്മം # അഗ്നികിരീടം # മറുതീരം തേടി # രക്തരേഖകൾ # മിഴിയോരം # സായൂജ്യം # മനസ്വിനി # സമയതീരം # സമദൂരം # നീലാകശവും മേഖങ്ങളും # സ്വർണ്ണമുന്തിരി # സ്നേഹജാലകം # സ്നേഹസന്ധ്യ # ഇലവീഴാ പുഞ്ചറ # കണ്ണകി # വിവാഹ വാർഷികം # ഇഷ്ടദാനം # സ്ത്രീധനം === തൂലികാനാമം: ജേസി ജൂനിയർ === # മനഃശബ്ദം # നാഗങ്ങൾ ഇണയാടും യാമം # ദുർഗ്ഗം # ഡെത്ത് കറന്റ് # ലൈറ്റ് ഹൌസ് # മൌനരാഗപ്പക്ഷി # ഓർവോണ് പാലസ് # പാലായനം # ഇന്ദ്രനീലം # ഇരുണ്ട താഴ്‌വര # ചതുപ്പ് === തൂലികാനാമം : ജോസി വാഗമറ്റം === # ദ്രാവിഡൻ # ചക്രവാതം # ലയം # വലയം # കന്യക # മുനമ്പ് # ഭൂമിപ്പെണ്ണ് # കാർലോസ് വില്ല സെവൻത് സ്ട്രീറ്റ് # മലങ്കാറ്റ് # ശിബിരം # സിന്ദൂരസന്ധ്യ # തുറമുഖം # ഓറഞ്ച് # തടങ്കൽപ്പാളയം # ചാവുകടൽ # തിരയും തീരവും # മനസാക്ഷിക്കോടതി # സ്വർഗ്ഗവാതിൽപ്പക്ഷി # മൌണ്ടൻമിസ്റ്റ് # ലോറിത്തെരുവ് # തരംഗിണി # അഗ്നിപഞ്ചകം # അടിയറവ് # സങ്കേതം # പ്രബലൻ # രാത്രിമഴ # സാന്ത്വനം # കാവൽമാടം # നങ്കൂരം # പാളയം # നീലച്ചെടയൻ # നേഴ്സ് # രക്ഷകൻ # ജഡ്ജ്മെന്റ് === ലേഖന പരമ്പര === * ചോരയിൽ കുതിർന്ന കാൽപ്പാടുകൾ * നേതാജി -ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമി * ഹിറ്റ്‌ലറും രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധവും == ചലച്ചിത്രങ്ങൾ == {| class="wikitable" |'''സിനിമ''' |'''സംവിധാനം''' |'''വർഷം''' |- |സ്ത്രീധനം |[[പി. അനിൽ]], ബാബു നാരായണൻ |1993 |- |പാളയം |[[ടി.എസ്. സുരേഷ്ബാബു|ടി.എസ് സുരേഷ് ബാബു]] |1994 |- |ഭാര്യ |[[വി.ആർ. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]] |1994 |- |ശിബിരം |ടി.എസ്. സുരേഷ് ബാബു |1997 |- |ദ്രാവിഡൻ |മോഹൻ കുപ്ലേരി |1998 |- |} ===തിരക്കഥ രചിച്ച പരമ്പരകൾ=== ====സ്വന്തം നോവലുകൾ അസ്‌പ്രദമാക്കി==== #ഓമനത്തിങ്കൽ പക്ഷി ([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #സമദൂരം([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #സംഗമം ([[സൂര്യ ടി.വി.]])- ''ഇല പൊഴിയും ശിശിരം'' ആസ്പ്രദമാക്കി #മഞ്ഞുരുകും കാലം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #ഈറൻ നിലാവ് ([[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടിവി]]) #ഭ്രമണം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #അമല ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #മറുതീരം തേടി([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #സ്ത്രീപദം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #മഴ തോരും മുൻപേ ([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #ഒറ്റശിഖരം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #sthreejanmam([[Surya TV]]) ====സ്വന്തം തിരക്കഥ==== #കൃഷ്ണ തുളസി ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #കഥയറിയാതെ ([[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടിവി]]) ==അവലംബം== <references/> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=565 ജോയ്സിയുടെ ലഘുജീവചരിത്രവും നോവലുകളുടെ പട്ടികയും] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120908002528/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=565 |date=2012-09-08 }} പുഴ.കോമിൽ നിന്നും. *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=534 ജോസി വാഗമറ്റം എന്ന തൂലികാ നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട നോവലുകളുടെ പട്ടിക] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120913004352/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=534 |date=2012-09-13 }} *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=640 സി.വി. നിർമ്മല എന്ന തൂലികാ നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട നോവലുകളുടെ പട്ടിക] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120921002440/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=640 |date=2012-09-21 }} [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] 046y3x2dzk59s8xgaw2t6x6w1v1kmrq 4617157 4617156 2026-05-04T09:03:11Z ~2026-26433-57 217264 4617157 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Joyce}}{{refimprove|date=2025 ജനുവരി}}{{For|അമേരിക്കൻ കവി ജോയ്‌സി കിൽമറെക്കുറിച്ചറിയാൻ|ജോയ്‌സി കിൽമർ}} {{Infobox writer | name = ജോയ്സി | image =Joycee (Novelist).jpg | imagesize = | caption = | pseudonym = | birth_date = | birth_place = [[തീക്കോയി]], [[കോട്ടയം]], [[കേരള]], ഇന്ത്യ | death_date = | death_place = | occupation = പത്രപ്രവർത്തകൻ, സാഹിത്യകാരൻ, തിരക്കഥാകൃത്ത് | nationality = ഇന്ത്യൻ | period = | genre = ജനപ്രിയ നോവൽ | subject = | spouse = സാലമ്മ | children = ബാലു (മരണം, മാർച്ച് 2017), മനു, മീനു, സാനു... | parents =സ്‌കറിയ (പിതാവ്) | movement = | notableworks = {{ubl|''പ്രബലൻ''|''രാത്രിമഴ''|''സാന്ത്വനം''|''കാവൽമാടം''|''വലയം''|''മുനമ്പ്''|''ശിബിരം''|''തടങ്കൽപ്പാളയം''|''ഓമനത്തിങ്കൾപ്പക്ഷി''|''തുഷാരം''|''പാളയം}} ദ്രാവിഡൻ{{!}} | influences = | influenced = | awards = | signature = | website = }} മലയാളത്തിലെ ജനപ്രിയ എഴുത്തുകാരിൽ പ്രമുഖനാണ് '''ജോയ്സി''' എന്ന തൂലികാനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ജോയ് സി. (ചൊവാറ്റ്കുന്നേൽ). യഥാർത്ഥ പേര് ഇമ്മാനുവേൽ.<ref>{{Cite web|url=read://https_www.vanitha.in/?url=https%3A%2F%2Fwww.vanitha.in%2Fcelluloid%2Fhappy-journey%2Fjoycee-writer-literary-and-personal-life-vanitha-interview.html|title=‘ആറ് വർഷം മുൻപ്, 24–ാം വയസ്സിൽ മകൻ ബാലുവിന്റെ മരണം... അതെനിക്കു താങ്ങാനാകാത്ത ഷോക്ക് ആയി’: കഥകൾക്കപ്പുറം ഈ നോവ്: ജോയ്സി}}</ref> [[മനോരാജ്യം ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്|മനോരാജ്യം]], [[മംഗളം (വാരിക)|മംഗളം]], [[മനോരമ വാരിക|മനോരമ]] വാരികകളിൽ എഴുതിയിരുന്ന നോവലുകളിലൂടെയാണ് ജോയ്സി ജനപ്രിയനായത്. ജേസി ജൂനിയർ, ജോസി വാഗമറ്റം, സി.വി നിർമ്മല എന്നീ തൂലികാ നാമങ്ങളിലും ഇദ്ദേഹം നോവലുകൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>അനന്തരം അവൻ കഥയെഴുത്തുകാരനായി - ജോയ്സിയുമായുള്ള അഭിമുഖം [[മലയാള മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]], 2011 ഡിസംബർ 10, വാള്യം 56, (ലക്കം 50), താൾ 17-22.</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/son-of-writer-joyce-died-in-accident.html|title=നോവലിസ്റ്റ് ജോയ്സിയുടെ മകൻ ബൈക്കപകടത്തിൽ മരിച്ചു}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/specials/pen-drive/joyc-writer-video-interview-special.html|title=ജോയ്സി, സി.വി. നിർമ്മല, ജോസി വാഗമറ്റം, ജേസി ജൂനിയർ... എന്റെ യഥാർത്ഥ പേര് ഇതൊന്നുമല്ല: ജോയ്സി}}</ref> സ്വപ്നം മയങ്ങുന്ന തീരം എന്ന നോവലാണ് ജോയ്സി ആദ്യമായി എഴുതിയത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/justin/joycee-malayalam-writer-life-story-vanitha-special.html|title=‘എന്റെ കാര്യങ്ങൾ എഴുതാൻ ആരു പറഞ്ഞു, ഞാൻ കേസ് കൊടുക്കും...’: ദേഷ്യത്തോടെ വിളിച്ച സ്ത്രീ:}}</ref> മുമ്പ് മാനസമൈന, മധുരം, ജനനി എന്നീ വാരികകളിൽ ജോലി നോക്കിയിരുന്നു. 1991 മുതൽ മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പിൻറെ  പത്രാധിപസമിതിയിൽ അംഗമാണ്. == ആദ്യകാലജീവിതം == കോട്ടയം ജില്ലയിലെ [[ഈരാറ്റുപേട്ട|ഈരാറ്റുപേട്ടയ്ക്ക്]] സമീപം [[തീക്കോയി]] ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു കർഷക കുടുംബമായ ചൊവ്വാറ്റുകുന്നേൽ തറവാട്ടിൽ സി.എസ്. ഇമ്മാനുവേൽ എന്ന പേരിൽ ജനിച്ചു. വാഗമണ്ണിനു സമീപത്തുള്ള പശുപ്പാറയിലെ EKMLP, ചീന്തലാർ ഹൈസ്‌കൂളുകളിലായിരുന്നു വിദ്യാഭ്യാസം. == സാഹിത്യജീവിതം == 1981 മുതൽ ആനുകാലിക പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളിൽ വിവിധ പേരുകളിൽ എഴുതിത്തുടങ്ങിയ ജോയ്സിയ്ക്ക് 1983-ലെ മികച്ച നോവലിനുള്ള കുങ്കുമം നോവൽ അവാർഡ് (വിലാപങ്ങളുടെ താഴ്വര), 1984-ലെ മംഗളം  നോവൽ അവാർഡ് (കണ്ണീരാറ്റിലെ തോണി), 1985-ലെ മനോരാജ്യം നോവൽ അവാർഡ് (മനയ്ക്കലെ തത്ത), 1988-ലെ കാനം മെമ്മോറിയർ നോവൽ അവാർഡ് (ഋതുശാന്തി), 1995-ലെ നാന മിനിസ്ക്രീൻ തിരക്കഥ അവാർഡ്  തുടങ്ങിയവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. മനോരമ വാരികയിൽ മാത്രം അദ്ദേഹത്തിന്റെ 50 നോവലുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://newsthen.com/2022/03/07/47729.html|title=ജോയ്സി: ജനപ്രിയ എഴുത്തിന്റെ നാല് പതിറ്റാണ്ട്}}</ref> 2024 ൽ സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കുള്ള പ്രഥമ കാനം ഇ.ജെ സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ജോയ്‌സിക്ക് ലഭിച്ചിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.metrovaartha.com/news/local/joycee-bags-first-kanam-e-j-award|title=പ്രഥമ കാനം ഇ.ജെ സാഹിത്യ പുരസ്‌കാരം ജോയ്‌സിക്ക്}}</ref> കാനം ഇ.ജെ ഫൗണ്ടേഷനും നോവൽറ്റി ലൈബ്രറിയും പുറപ്പാട് വിദ്യാഭ്യാസ പദ്ധതിയും ചേർന്ന് രണ്ടു വർഷത്തിലൊരിക്കലാണ് ഈ പുരസ്കാരം സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. എൺപതിൽപരം നോവലുകൾ എഴുതിയിട്ടുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആറ് നോവലുകൾ സിനിമയായിട്ടുണ്ട്. മോഹപ്പക്ഷികൾ, തപസ്യ എന്നിവ ടി.വി. സീരിയലുകളാണ്. 1994 ൽ ജോയ് തോമസ് സംവിധാനം ചെയ്ത ''ഞാൻ കോടീശ്വരൻ'' എന്ന സിനിമയുടെ കഥയെഴുതുന്നതിൽ പങ്കാളിയായിരുന്നു. വിലാപങ്ങളുെട താഴ്‌വര എന്ന കൃതി കുങ്കുമം അവാർഡ് നേടിയിട്ടുണ്ട്. == കൃതികൾ == # ജാലകക്കിളി, # സ്വപ്നം മയങ്ങുന്ന തീരം # വിലാപങ്ങളുെട താഴ്‌വര # മനയ്ക്കലെ തത്ത, # സംഘഗാനം, # മോഹപ്പക്ഷികൾ, # സൂര്യഗ്രഹണം, # നൂപുരം, # സുഖവാസമന്ദിരം, # ഈ നദിക്കരയിൽ, # മൊബൈൽ റ്റു മൊബൈൽ, # ധ്രുവനക്ഷത്രം, # കാണാപ്പൊന്ന്, # അസുരൻ, # ഓമനത്തിങ്കൾ പക്ഷി, # പ്രേമസങ്കീർത്തനം, # ചക്രവാകം, # ഋതുശാന്തി (പൊരുത്തം എന്ന പേരിൽ പുസ്തകം) # ഒരിതൾ പൂവ്, # കഥ ഇതുവരെ, # ഭാര്യ # പുണ്യജന്മം # കാണാത്ത തീരങ്ങൾ # മഞ്ഞുരുകും കാലം, മനമുരുകും നേരം (നോവലൈറ്റ്) # അവസാന ദിവസം # ദേശാടനപ്പക്ഷികൾ # സമദൂരം # ശ്രുതിസാന്ദ്രം # കാർത്തിക # സ്നേഹം വിളഞ്ഞ വയലേലകൾ # അന്നൊരു പുഴയുടെ തീരത്ത് # ഭ്രമണം # താരാപഥം # പ്രതിയാനം # ശാന്തിപുരത്തേക്കുള്ള വഴി # സമുദ്രങ്ങൾക്കിടയിലും പുഴ ഒഴുകുന്നു # പാപക്കനവുകൾ # ഒരു പ്രണയകാല സ്മൃതി # സംക്രമപദം # കടലാസുതോണി # സോദരിചേച്ചിയ്ക്ക് # ഊട്ടിപട്ടണം # മുന്തിരിപ്പാടം # ഈ പൂവിനെന്തു സുഗന്ധം # ദീപശിഖ # പ്രണയസരോവരം # മഞ്ഞുരുകും കാലം # കാണാപ്പൊന്ന് # ആകാശക്കുടക്കീഴിൽ # സ്നേഹദൂത് # വേനൽപ്പറവകൾ # ഇലപൊഴിയും ശിശിരം # ശരറാന്തൽ # മഴ തോരും മുമ്പേ # ഒറ്റശിഖരം # അമല # നിശാന്തം # ഒരിക്കൽ മാത്രം # ഋതുശാന്തി # കുവൈറ്റ് # തുഷാരം # പിന്നെയും പുഴയൊഴുകി.. # പ്രണയശലഭങ്ങൾ # പ്രേമനദിയുടെ തീരത്ത്. # ഓമനതിങ്കൾ പക്ഷി # കാണാത്ത തീരങ്ങൾ # ശരറാന്തൽ # കണ്ണീരാറ്റിലെ തോണി # ആകാശതാഴ്‌വാര === തൂലികാനാമം : സി.വി. നിർമ്മല === # സ്ത്രീജന്മം # അഗ്നികിരീടം # മറുതീരം തേടി # രക്തരേഖകൾ # മിഴിയോരം # സായൂജ്യം # മനസ്വിനി # സമയതീരം # സമദൂരം # നീലാകശവും മേഖങ്ങളും # സ്വർണ്ണമുന്തിരി # സ്നേഹജാലകം # സ്നേഹസന്ധ്യ # ഇലവീഴാ പുഞ്ചറ # കണ്ണകി # വിവാഹ വാർഷികം # ഇഷ്ടദാനം # സ്ത്രീധനം === തൂലികാനാമം: ജേസി ജൂനിയർ === # മനഃശബ്ദം # നാഗങ്ങൾ ഇണയാടും യാമം # ദുർഗ്ഗം # ഡെത്ത് കറന്റ് # ലൈറ്റ് ഹൌസ് # മൌനരാഗപ്പക്ഷി # ഓർവോണ് പാലസ് # പാലായനം # ഇന്ദ്രനീലം # ഇരുണ്ട താഴ്‌വര # ചതുപ്പ് === തൂലികാനാമം : ജോസി വാഗമറ്റം === # ദ്രാവിഡൻ # ചക്രവാതം # ലയം # വലയം # കന്യക # മുനമ്പ് # ഭൂമിപ്പെണ്ണ് # കാർലോസ് വില്ല സെവൻത് സ്ട്രീറ്റ് # മലങ്കാറ്റ് # ശിബിരം # സിന്ദൂരസന്ധ്യ # തുറമുഖം # ഓറഞ്ച് # തടങ്കൽപ്പാളയം # ചാവുകടൽ # തിരയും തീരവും # മനസാക്ഷിക്കോടതി # സ്വർഗ്ഗവാതിൽപ്പക്ഷി # മൌണ്ടൻമിസ്റ്റ് # ലോറിത്തെരുവ് # തരംഗിണി # അഗ്നിപഞ്ചകം # അടിയറവ് # സങ്കേതം # പ്രബലൻ # രാത്രിമഴ # സാന്ത്വനം # കാവൽമാടം # നങ്കൂരം # പാളയം # നീലച്ചെടയൻ # നേഴ്സ് # രക്ഷകൻ # ജഡ്ജ്മെന്റ് === ലേഖന പരമ്പര === * ചോരയിൽ കുതിർന്ന കാൽപ്പാടുകൾ * നേതാജി -ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമി * ഹിറ്റ്‌ലറും രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധവും == ചലച്ചിത്രങ്ങൾ == {| class="wikitable" |'''സിനിമ''' |'''സംവിധാനം''' |'''വർഷം''' |- |സ്ത്രീധനം |[[പി. അനിൽ]], ബാബു നാരായണൻ |1993 |- |പാളയം |[[ടി.എസ്. സുരേഷ്ബാബു|ടി.എസ് സുരേഷ് ബാബു]] |1994 |- |ഭാര്യ |[[വി.ആർ. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]] |1994 |- |ശിബിരം |ടി.എസ്. സുരേഷ് ബാബു |1997 |- |ദ്രാവിഡൻ |മോഹൻ കുപ്ലേരി |1998 |- |} ===തിരക്കഥ രചിച്ച പരമ്പരകൾ=== ====സ്വന്തം നോവലുകൾ ആസ്‌പദമാക്കി==== #ഓമനത്തിങ്കൽ പക്ഷി ([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #സമദൂരം([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #സംഗമം ([[സൂര്യ ടി.വി.]])- ''ഇല പൊഴിയും ശിശിരം'' ആസ്പ്രദമാക്കി #മഞ്ഞുരുകും കാലം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #ഈറൻ നിലാവ് ([[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടിവി]]) #ഭ്രമണം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #അമല ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #മറുതീരം തേടി([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #സ്ത്രീപദം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #മഴ തോരും മുൻപേ ([[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]) #ഒറ്റശിഖരം ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #sthreejanmam([[Surya TV]]) ====സ്വന്തം തിരക്കഥ==== #കൃഷ്ണ തുളസി ([[മഴവിൽ മനോരമ]]) #കഥയറിയാതെ ([[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടിവി]]) ==അവലംബം== <references/> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=565 ജോയ്സിയുടെ ലഘുജീവചരിത്രവും നോവലുകളുടെ പട്ടികയും] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120908002528/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=565 |date=2012-09-08 }} പുഴ.കോമിൽ നിന്നും. *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=534 ജോസി വാഗമറ്റം എന്ന തൂലികാ നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട നോവലുകളുടെ പട്ടിക] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120913004352/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=534 |date=2012-09-13 }} *[http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=640 സി.വി. നിർമ്മല എന്ന തൂലികാ നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട നോവലുകളുടെ പട്ടിക] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120921002440/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=640 |date=2012-09-21 }} [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] m5kzqun97tu9otj8ekr78549poyrbuu 0 175694 4617033 4286637 2026-05-03T16:31:43Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617033 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|List of sovereign states}} ലോകത്തിലെ '''പരമാധികാര രാഷ്ട്രങ്ങളുടെ''' പട്ടികയാണിത്. രാഷ്ട്രങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള ചുരുക്കം വിവരങ്ങളും അവയുടെ അംഗീകാരത്തെയും പരമാധികാരത്തെയും പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങളാണ് ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. ഈ പട്ടികയിൽ 206 അംഗങ്ങളുണ്ട്. രണ്ട് രീതികളുപയോഗിച്ചാണ് രാജ്യങ്ങളെ വിഭജിച്ചിട്ടുള്ളത്: # ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗത്വത്തെപ്പറ്റിയുള്ള കോളം രാജ്യങ്ങളെ രണ്ടായിത്തിരിക്കുന്നു: [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ]] അംഗത്വമോ നിരീക്ഷകപദവിയോ ഉള്ള 193 രാജ്യങ്ങളും<ref name="unms">{{cite web|title=ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗരാജ്യങ്ങൾ|url=http://www.un.org/en/members/index.shtml|publisher=ഐക്യരാഷ്ട്രസഭs|accessdate=2010 ആഗസ്റ്റ് 30|date=2006 ജൂലൈ 3}}</ref>മറ്റ് 12 രാജ്യങ്ങളും. # # പരമാധികാരത്തെപ്പറ്റിയുള്ള തർക്കം സംബന്ധിച്ച വിവരം നൽകുന്ന കോളം രാജ്യങ്ങളെ രണ്ട് വിഭാഗങ്ങളാക്കിത്തിരിക്കുന്നു. പരമാധികാരത്തെപ്പറ്റി തർക്കം നിലവിലുള്ള 16 രാജ്യങ്ങളും 190 മറ്റ് രാജ്യങ്ങളും. ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒരു പട്ടിക തയ്യാറാക്കുക ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളതും വിവാദമുണ്ടാക്കാവുന്നതുമായ ഒരു ഉദ്യമമാണ്. രാജ്യമായി കണക്കാക്കാനുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഏതൊക്കെ എന്ന കാര്യത്തിൽ അന്താരാഷ്ട്രസമൂഹത്തിലെ എല്ലാ രാജ്യങ്ങളും അംഗീകരിക്കുകയും അനുസരിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന നിർവചനങ്ങൾ ഒന്നുമില്ല എന്നതാണ് ഇതിനുകാരണം. ഈ പട്ടിക രൂപീകരിക്കൻ ഉപയോഗിച്ച മാനദണ്ഡങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് ദയവായി ''[[#പരമാധികാര രാജ്യമായി കണക്കാക്കാനുള്ള മാനദണ്ഡം|പരമാധികാര രാജ്യമായി കണക്കാക്കാനുള്ള മാനദണ്ഡം]]'' എന്ന തലക്കെട്ട് കാണുക ==രാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക== {| class="sortable wikitable" border="0" cellpadding="0" style="background:white; text-align:left; font-size'':95%; border-collapse'':collapse; border'':0 solid #aaa;" |- !width=35%|പേര്, ഔദ്യോഗിക പേര് (മലയാളം അക്ഷരമാലാക്രമത്തിൽ) ! style="width:12.5%;"|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗത്വം {{#tag:ref|ഈ കോളം ഒരു രാജ്യം [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ]] അംഗമാണോ അല്ലയോ എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. <ref>[http://www.un.org/en/members/index.shtml പത്രക്കുറിപ്പ് ORG/1469] (2006 ജൂലൈ 3), ശേഖരിച്ചത് 2011 ഫെബ്രുവരി 28-ന്)</ref> അംഗരാഷ്ട്രങ്ങളല്ലാത്ത രാജ്യങ്ങൾ [[United Nations System|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ സംവിധാനത്തിൽ]] [[International Atomic Energy Agency|അന്തർദ്ദേശീയ ആണവോർജ്ജ ഏജൻസി]], മറ്റുള്ള [[List of specialized agencies of the United Nations|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ പ്രത്യേക ഏജൻസികൾ]] എന്നിവയോട് ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ടോ എന്നും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. എല്ലാ [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗരാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ അംഗരാജ്യങ്ങളും]] ഒരു പ്രത്യേക ഏജൻസിയിലെങ്കിലും അംഗമാണ്. ഇവ [[International Court of Justice|അന്താരാഷ്ട്ര നീതിന്യായകോടതിയുടെ]] നിയമാവലിയുടെ ഭാഗവുമാണ്.|group="കുറിപ്പ്"}} ! style="width:12.5%;"|പരമാധികാരത്തിന്മേലുള്ള തർക്കം{{#tag:ref|ഈ കോളം രാജ്യം പരമാധികാരത്തെ സംബന്ധിച്ച ഏതെങ്കിലും പ്രധാന തർക്കത്തിലേർപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടോ എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. പൂർണ്ണമായി മറ്റൊരു രാജ്യം അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങളുടെ കാര്യമേ ഇവിടെ പ്രസ്താവിക്കപ്പെടുന്നുള്ളൂ. ചെറിയ പ്രദേശത്തർക്കങ്ങൾ ''രാജ്യത്തിന്റെ പരമാധികാരത്തെയും അംഗീകാരത്തെയും സംബന്ധിച്ച കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ'' എന്ന കോളത്തിൽ പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.|group="കുറിപ്പ്"}} !class="unsortable"|രാജ്യത്തിന്റെ പരമാധികാരത്തെയും അംഗീകാരത്തെയും സംബന്ധിച്ച കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ {{#tag:ref|താഴെപ്പറയുന്ന കാര്യങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്: * രാജ്യത്തിന്റെ പരമാധികാരം അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ ഏതളവിൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് എന്ന കാര്യം. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ [[List of states with limited recognition|പരിമിതമായ അംഗീകാരം മാത്രമുള്ള രാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ]] ലഭ്യമാണ്, * പ്രസക്തമായ ഇനങ്ങളിൽ [[European Union|യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ]] അംഗത്വം,<ref name=EU group="കുറിപ്പ്"/> where applicable, * ഏതെങ്കിലും [[Dependent territory#Summary by country|വിദൂര ആശ്രയരാജ്യങ്ങൾ]] നിലവിലുണ്ടോ എന്ന കാര്യം. പൊതുവിൽ ഈ പ്രദേശങ്ങൾ രാജ്യത്തിന്റെ പ്രദേശമായിട്ടായിരിക്കില്ല കണക്കാക്കുന്നത് * പ്രസക്തമായ ഇനങ്ങളുടെ [[Federation|ഫെഡറൽ ഘടന]]. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ [[Federated state|ഫെഡറൽ രാജ്യം]] എന്ന താളിൽ ലഭ്യമാണ്, * രാജ്യത്തിനകത്ത് [[List of autonomous areas by country|സ്വയംഭരണപ്രദേശങ്ങൾ]] നിലവിലുണ്ടോ എന്ന കാര്യം, * രാജ്യത്തലവൻ മറ്റു രാജ്യങ്ങളുടെയും തലവനാണോ എന്ന കാര്യം, * രാജ്യത്തിന് ഒന്നിൽ കൂടുതൽ രാജ്യത്തലവന്മാരുണ്ടോ എന്ന കാര്യം * പ്രധാന [[List of territorial disputes|അതിർത്തിത്തർക്കങ്ങൾ]], * മറ്റൊരു രാജ്യമെങ്കിലും അംഗീകരിച്ച [[Government in exile|ഒളിവിൽ കഴിയുന്ന സർക്കാരുകൾ]] നിലവിലുണ്ടോ എന്ന കാര്യം.|group="കുറിപ്പ്"}} |- style="background:Darkgrey;" |align=center|<span style="display:none">A AAA</span> |<span style="display:none">A AAA</span> |<span style="display:none">A AAA</span> | |- style="background:Lightgrey;" class="sortbottom" |align=center|<span style="display:none">ZZZ</span> [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗരാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗരാജ്യങ്ങളും]] [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ]] പൊതുസഭയിൽ [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗരാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക#നിരീക്ഷകപദവിയുള്ള രാജ്യങ്ങളും അംഗത്വമില്ലാത്ത രാജ്യങ്ങളും|നിരീക്ഷകപദവിയുള്ള രാജ്യങ്ങളും]] |<span style="display:none">A AAA</span> |<span style="display:none">ZZZ</span> | |- |valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>അബ്ഘാസിയ (Abkhazia) → [[#Abkhazia|അബ്ഘാസിയ]] കാണുക |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗത്വമില്ല</span> |<span style="display:none">[[ജോർജിയ]] അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> {{extent}} |- |valign=top|<span id="[[അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ]]"></span>'''{{flag|അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ}}'''&nbsp;&mdash; ഇസ്ലാമിക് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ |<span style="display:none">A</span> [[Member states of the United Nations|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ്യയിലെ അംഗരാജ്യം]] |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- | valign="top" |<span id="United States"></span>'''{{flag|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ}}'''&nbsp;&mdash; യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് ഓഫ് അമേരിക്ക |<span style="display:none">A</span> [[Member states of the United Nations|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ്യയിലെ അംഗരാജ്യം]] |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}50 സംസ്ഥാനങ്ങളും 1 ഫെഡറൽ ഡിസ്ട്രിക്റ്റും പാൽമൈറ അറ്റോൾ എന്ന ഇൻകോർപ്പറേറ്റഡ് പ്രദേശവും ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ് അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ. താഴെപ്പറയുന്ന ജനവാസമുള്ള അധീനപ്രദേശങ്ങൾക്കും കോമൺവെൽത്തുകൾക്കും മേൽ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾക്ക് പരമാധികാരമുണ്ട്: * {{flag|അമേരിക്കൻ സമോവ}} (ഇതിലുൾപ്പെട്ട [[Swains Island|സ്വൈൻസ് ദ്വീപിന്മേൽ]] അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾക്കുള്ള പരമാധികാരത്തിന്മേൽ [[Tokelau|ടോക്ലവ്]] തർക്കമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്) * {{flag|ഗുവാം}} * {{flag|നോർതേൺ മറിയാന ദ്വീപുകൾ}} * {{flagcountry|PRI}} * {{flagcountry|VIR}} ഇതു കൂടാതെ പസഫിക് സമുദ്രത്തിലും കരീബിയൻ കടലിലും താഴെപ്പറയുന്ന ജനവാസമില്ലാത്ത പ്രദേശങ്ങൾ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുടേ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്: [[Baker Island|ബേക്കർ ദ്വീപ്]], [[Howland Island|ഹൗലാന്റ് ദ്വീപ്]], [[Jarvis Island|ജാർവിസ് ദ്വീപ്]], [[Johnston Atoll|ജോൺസ്റ്റൺ അറ്റോൾ]], [[Kingman Reef|കിംഗ്മാൻ റീഫ്]], [[Midway Atoll|മിഡ്‌വേ അറ്റോൾ]], [[Navassa Island|നവാസ ദ്വീപ്]] (ഇതിനുമേൽ [[ഹെയ്തി]] അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്), [[Wake Island|വേക് ദ്വീപ്]] (ഇതിനുമേൽ [[Marshall Islands|മാർഷൽ ദ്വീപുകൾ]] അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്) എന്നിവ. [[കൊളംബിയ|കൊളംബിയയുടെ]] നിയന്ത്രണ‌ത്തിലുള്ള [[Bajo Nuevo Bank|ബാജോ ന്യൂവോ ബാങ്ക്]], [[Serranilla Bank|സെറാനില്ല ബാങ്ക്]] എന്നിവ തങ്ങളുടേതാണെന്ന് അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്.<ref name=dis /> മൂന്ന് പരമാധികാര രാഷ്ട്രങ്ങൾ [[Compact of Free Association|സ്വതന്ത്ര സഹകരണക്കരാറിലൂടെ]] അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുടെ [[associated state|അസോസിയേറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റുകൾ]] ആയി മാറിയിട്ടുണ്ട്: * {{flagcountry|MHL}}&nbsp;– റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ദി മാർഷൽ ഐലന്റ്സ് * {{flagcountry|FSM}}&nbsp;– ഫെഡറേറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് ഓഫ് മൈക്രോനേഷ്യ * {{flagcountry|PLW}}&nbsp;– റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് പലാവു |- |valign=top|<span id="അംഗോള"></span>'''{{flag|അംഗോള}}'''&nbsp;&mdash; റിപ്പബ്‌ളിക്ക് ഓഫ് അംഗോള |<span style="display:none">A</span> [[Member states of the United Nations|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ്യയിലെ അംഗരാജ്യം]] |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- | valign="top" |<span id="അയർലണ്ട്"></span>'''{{flag|അയർലണ്ട്}}'''<ref group="കുറിപ്പ്">ഐറിഷ് രാജ്യത്തെ ''റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് അയർലാന്റ്'' എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട് (ഇത് ഔദ്യോഗികമായ വിവരണമാണ്, പേരല്ല). ചിലപ്പോൾ ഇങ്ങനെ വിളിക്കുന്നത് ഐർലന്റ് ദ്വീപും അയർലന്റ് രാജ്യവും തമ്മിൽ തിരിച്ചറിയാനാണ്. ചിലപ്പോൾ രാഷ്ട്രീയമായ കാരണങ്ങളാലും ഇങ്ങനെ വിളിക്കും. ഇത് എതിർക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. </ref> |<span style="display:none">A</span> [[Member states of the United Nations|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ്യയിലെ അംഗരാജ്യം]] |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> അയർലാന്റിലെ ഭരണഘടന സമാധാനപരമായ മാർഗ്ഗങ്ങളിലൂടെ ഒരു ഐക്യ അയർലാന്റ് രൂപീകരിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുന്നുണ്ട്. <ref>{{cite web |url=http://www.constitution.ie/reports/ConstitutionofIreland.pdf |title=കോൺസ്റ്റിറ്റ്യൂഷൻ ഓഫ് അയർലാന്റ് – Burnreacht na hÉireann |publisher=ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് അയർലാന്റ് |accessdate=2011 നവംബർ 8 |quote=ആർട്ടിക്കിൾ 3: ഐറിഷ് രാജ്യത്തിന്റെ ഉറച്ച പ്രതീക്ഷയാണിത്...അയർലന്റ് ദ്വീപ് പ്രദേശത്ത് താമസിക്കുന്ന എല്ലാ ജനങ്ങളെയും ഒന്നിപ്പിക്കുകയെന്നത്...ഐക്യ അയർലന്റ് സമാധാനപരമായ മാർഗ്ഗങ്ങളിലൂടെയേ നിലവിൽ വരാവൂ എന്ന് ഞങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നു |archive-date=2011-07-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721123405/http://www.constitution.ie/reports/ConstitutionofIreland.pdf |url-status=dead }}</ref> |- |valign=top|<span id="Azerbaijan"></span>'''{{flag|അസർബൈജാൻ}}'''&nbsp;– Republic of Azerbaijan * ''[[അസർബൈജാനി ഭാഷ|അസർബൈജാനി]]'': {{lang|az|Azərbaycan}}&nbsp;– {{lang|az|Azərbaycan Respublikası}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}അസർബൈജാനിൽ രണ്ട് സ്വയംഭരണാധികാരമുള്ള പ്രദേശങ്ങളുണ്ട്. [[നാഖ്ചിവൻ]], [[നഗോർണോ-കാരബാക്ക്]] എന്നിവ.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> നഗോർണോ കാരബാക്ക് പ്രദേശത്ത് ഇപ്പോൾ വസ്തുതാപരമായി ഒരു രാജ്യം രൂപീകരിക്കപ്പെട്ടുകഴിഞ്ഞു. |- |valign=top|<span id="Algeria"></span>'''{{flag|അൾജീരിയ}}'''&nbsp;– People's Democratic Republic of Algeria * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|الناس الجمهورية الجزائرية الديمقراطية}}&nbsp;– {{lang|ar|الجزائر}} → {{transl|ar|Al Jazā'ir&nbsp;– Al Jumhūrīyah al Jazā'irīyah ad Dīmuqrāţīyah ash Sha‘bīyah}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="[[അൽബേനിയ]]"></span>'''{{flag|അൽബേനിയ}}'''&nbsp;– Republic of Albania * ''[[അൽബേനിയൻ ഭാഷ|അൽബേനിയൻ]]'': {{lang|sq|Shqipëria}}&nbsp;– {{lang|sq|Republika e Shqipërisë}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Andorra"></span>'''{{flag|അൻഡോറ}}'''&nbsp;– Principality of Andorra * ''[[കാറ്റലൻ ഭാഷ|കാറ്റലൻ]]'': {{lang|ca|Andorra}}&nbsp;– {{lang|ca|Principat d’Andorra}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}അൻഡോറയിൽ രണ്ടു രാഷ്ട്രത്തലവന്മാരുള്ള ഭരണസംവിധാനമാണുള്ളത്. ഉർജെല്ലിലെ [[റോമൻ കത്തോലിക്ക]] രൂപതയുടെ ബിഷപ്പും [[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസിലെ]] [[പ്രസിഡന്റ്|പ്രസിഡന്റുമാണ്]] രാഷ്ട്രത്തലവന്മാർ. <ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/country_profiles/992562.stm#leaders |title=അൻഡോറ കൺട്രി പ്രൊഫൈൽ |publisher=ബിബിസി ന്യൂസ് |accessdate=2011 നവംബർ 8}}</ref> |- |valign=top|<span id="Argentina"></span>'''{{flag|അർജന്റീന}}'''&nbsp;– Argentine Republic <ref group="കുറിപ്പ്">അർജന്റീനയിലെ ഭരണഘടന (ആർട്ടിക്കിൾ. 35) താഴെപ്പറയുന്ന പ്രദേശങ്ങളെ അംഗീകരിക്കുന്നു: "യുനൈറ്റഡ് പ്രോവിൻസസ് ഓഫ് റിയോ ഡെ ലാ പ്ലാറ്റ (United Provinces of the Río de la Plata)", "അർജന്റൈൻ റിപ്പബ്ലിക്ക് (Argentine Republic)", "അർജന്റൈൻ കോൺഫെഡറേഷൻ (Argentine Confederation)" എന്നിവ. ഇതുകൂടാതെ "അർജന്റൈൻ രാജ്യം (Argentine Nation)" എന്ന പ്രയോഗം നിയമനിർമ്മാണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.</ref> * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Argentina}}&nbsp;– {{lang|es|República Argentina}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}അർജന്റീന 23 പ്രോവിൻസുകളുടേയും ഒരു സ്വയംഭരണാധികാരമുള്ള നഗരത്തിന്റേയും ഫെഡറേഷനാണ്. ഫോക്ലാന്റ് ദ്വീപുകൾ, സൗത്ത് ജോർജിയ ദ്വീപുകൾ, സൗത്ത് സാൻഡ്വിച്ച് ദ്വീപുകൾ എന്നിവയ്ക്കു മേൽ അർജന്റീന അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്. ഇപ്പോൾ ഇവ ബ്രിട്ടന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്. <ref name=dis>{{cite web |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2070.html |title=ഡിസ്പ്യൂട്ട്സ് - ഇന്റർനാഷണൽ |publisher=സിഐഎ വേൾഡ് ഫാക്റ്റ് ബുക്ക് |accessdate=2011 നവംബർ 8 |archive-date=2011-05-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110514215411/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2070.html |url-status=dead }}</ref> അർജന്റൈൻ അന്റാർട്ടിക്ക പ്രദേശത്തിന്മേൽ അർജന്റീന അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്. ഔദ്യോഗികമായി ടിയറ ഡെൽ ഫ്യൂഗോ അന്റാർട്ടിക്ക എന്ന പ്രവിശ്യ, ദക്ഷിണ അറ്റ്ലാന്റിക് ദ്വീപുകൾ എന്നിവയുടെ അതിർത്തി ചിലിയുടെയും ബ്രിട്ടന്റെയും അവകാശവാദങ്ങളുമായി യോജിക്കുന്നില്ല. <ref name=ANT group="കുറിപ്പ്">60°S നു തെക്കുള്ള ദ്വീപുകളും അന്റാർട്ടിക്ക ഭൂഘണ്ഡവും അന്റാർട്ടിക് ട്രീറ്റി സിസ്റ്റത്തിന്റെ കീഴിൽ അന്തിമതീരുമാനമെടുക്കാതെ നീക്കിവച്ചിരിക്കുകയാണ്. ഈ ഉടമ്പടിപ്രകാരം ഭൂപ്രദേശങ്ങൾക്കു മുകളിലുള്ള അവകാശവാദങ്ങൾ നിരാകരിക്കപ്പെടുകയോ അംഗീകരിക്കപ്പെടുകയോ ചെയ്തിട്ടില്ല. അർജന്റീന, ഓസ്ട്രേലിയ, ചിലി, ഫ്രാൻസ്, ന്യൂസിലാന്റ്, നോർവേ, ബ്രിട്ടൻ എന്നിവയാണ് ഭൂപ്രദേശത്തിനു മേൽ അവകാശവാദമുന്നയിച്ചിട്ടുള്ള രാജ്യങ്ങൾ. അർജന്റീനയും ചിലിയുമൊഴികെ മറ്റു രാജ്യങ്ങൾ അവരുടെ അവകാശവാദങ്ങൾ പരസ്പരം അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. </ref><ref>{{Cite book|author=ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് ദി യുനൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്, കോൺഗ്രസ്സ്, ഓഫീസ് ഓഫ് ടെക്നോളജി അസ്സസ്സ്മെന്റ്|title=പോളാർ പ്രോസ്പെക്റ്റ്സ്: എ മിനറൽസ് ട്രീറ്റി ഫോർ അന്റാർട്ടിക്ക|page=43|publisher=യുനൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് ഗവണ്മെന്റ് പ്രിന്റിംഗ് ഓഫീസ്|year=1989|isbn=9781428922327}} "മ്യൂച്വൽ റെക്കഗ്നിഷൻ ഓഫ് ക്ലെയിംസ് ഹാസ് ബീൻ ലിമിറ്റഡ് റ്റു ഓസ്ട്രേലിയ, ഫ്രാൻസ്, ന്യൂസിലാന്റ്, നോർവേ ആൻഡ് ദി യുനൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം ... ചിലി ആൻഡ് അർജന്റീന ഡു നോട്ട് റെക്കഗ്നൈസ് ഈച്ച് അതേഴ്സ് ക്ലെയിംസ് ..."</ref> |- |valign=top|<span id="Armenia"></span>'''{{flag|അർമേനിയ}}'''&nbsp;– Republic of Armenia * ''[[അർമേനിയൻ ഭാഷ|അർമേനിയൻ]]'': {{lang|hy|Հայաստան}}&nbsp;– {{lang|hy|Հայաստանի Հանրապետություն}} → {{transl|hy|Hayastan&nbsp;– Hayastani Hanrapetut’yun}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |style="background:LightCoral;"|[[പാകിസ്താൻ]] അംഗീകരിച്ചിട്ടില്ല<ref>[http://www.foreignaffairscommittee.org/includes/content_files/Report%2021%20-%20Visit%20to%20Azerbaijan.pdf പാകിസ്താൻ വേൾഡ് വ്യൂ - റിപ്പോർട്ട് 21 - വിസിറ്റ് റ്റു അസർബൈജാൻ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090219074354/http://www.foreignaffairscommittee.org/includes/content_files/Report%2021%20-%20Visit%20to%20Azerbaijan.pdf |date=2009-02-19 }} സെനറ്റ് ഓഫ് പാകിസ്താൻ&nbsp;— സെനറ്റ് ഫോറിൻ റിലേഷൻസ് കമ്മിറ്റി, 2008</ref><ref>[http://www.today.az/news/politics/30102.html നിലൂഫെർ ഭക്തിയാർ: "ഫോർ അസർബൈജാൻ പാകിസ്താൻ ഡസ് നോട്ട് റെക്കഗ്നൈസ് അർമേനിയ ആസ് എ കൺട്രി"] 2006 സെപ്റ്റംബർ 13 [14:03] - Today.Az</ref></span> {{extent}} |- |valign=top|<span id="Antigua and Barbuda"></span>'''{{flag|ആന്റിഗ്വ ബർബുഡ}}''' * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Antigua and Barbuda |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ആന്റീഗ്വയും ബാർബൂഡയും ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്യത്തലവനെ സ്വന്തം രാഷ്ട്രത്തലവനായി അംഗീകരിക്കുന്ന രാജ്യമാണ്. ഇത് ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു. <ref name=realm group="കുറിപ്പ്"> [[കോമൺവെൽത്ത് രാജ്യങ്ങൾ|കോമൺവെൽത്ത് രാജ്യങ്ങളിൽ]] ചിലവ ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്ഞിയായ [[Elizabeth II|എലിസബത്തിന്]] രാജ്യത്തലവന്റെ സ്ഥാനം നൽകുന്നു. ഇവയെ കോമൺവെൽത്ത് റെലം രാജ്യങ്ങൾ എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.</ref> [[ബർബൂഡ]] എന്ന ഒരു സ്വയംഭരണപ്രദേശം ഈ രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. <ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"> വലിയ അളവിൽ സ്വയംഭരണാധികാരമുള്ള പ്രദേശങ്ങളെപ്പറ്റി കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് [[List of autonomous areas by country|വിവിധ രാജ്യങ്ങളിലെ സ്വയംഭരണാധികാരമുള്ള പ്രദേശങ്ങളുടെ പട്ടിക]] കാണുക.</ref><ref>{{cite web | author = ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് ആന്റിഗ്വ ആൻഡ് ബർബുഡ | title = ചാപ്റ്റർ 44: ദി ബർബുഡ ലോക്കൽ ഗവണ്മെന്റ് ആക്റ്റ് | work = ലോസ് ഓഫ് ആന്റിഗ്വ ആൻഡ് ബർബുഡ | url = http://www.laws.gov.ag/acts/chapters/cap-44.pdf | accessdate = 2010-11-10 | archive-date = 2011-07-06 | archive-url = https://web.archive.org/web/20110706071022/http://www.laws.gov.ag/acts/chapters/cap-44.pdf | url-status = dead }}</ref> |- |valign=top|<span id="Ecuador"></span>'''{{flag|ഇക്വഡോർ}} '''&nbsp;– Republic of Ecuador * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Ecuador}}&nbsp;– {{lang|es|República del Ecuador}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Equatorial Guinea"></span>'''{{flagcountry|GNQ}}'''&nbsp;– Republic of Equatorial Guinea * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Guinea Ecuatorial}}&nbsp;– {{lang|es|República de Guinea Ecuatorial}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Guinée Équatoriale}}&nbsp;– {{lang|fr|République de Guinée équatoriale}} * ''[[പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷ|പോർച്ചുഗീസ്]]'': {{lang|pt|Guiné Equatorial}}&nbsp;– {{lang|pt|República da Guiné Equatorial}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Indonesia"></span>'''{{flag|ഇന്തോനേഷ്യ}}'''&nbsp;– റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ഇന്തോനേഷ്യ (Republic of Indonesia) * ''[[Indonesian language|ഇന്തോനേഷ്യൻ]]'': {{lang|id|Indonesia}}&nbsp;– {{lang|id|Republik Indonesia}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ഇന്തോനേഷ്യയിലെ 3 പ്രവിശ്യകൾക്ക് പ്രത്യേക സ്വയംഭരണാവകാശമുണ്ട്: [[Aceh|നാങ്ഗ്രോ അകെ ദാരുസ്സലാം]], [[Papua (province)|പാപുവ]], [[West Papua (province)|വെസ്റ്റ് പാപുവ]] എന്നിവയാണവ.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="India"></span>'''{{flag|ഇന്ത്യ}}'''&nbsp;– റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യ (Republic of India) * ''[[Hindi]]'': {{lang|hi|भारत}}&nbsp;– {{lang|hi|भारत गणराज्य}} → {{transl|hi|Bhārat&nbsp;– Bhāratīya Gaṇarājya}} <!-- Romanisation as called for in the UN source --> * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': India&nbsp;– Republic of India * ''[[Assamese language|ആസാമീസ്]]'': {{lang|as|ভাৰত}}&nbsp;– {{lang|as|ভাৰত গণৰাজ্য}} → {{transl|as|Bhārôt&nbsp;– Bhārôt Gôṇrājẏô}} * ''[[ബംഗാളി ഭാഷ|ബംഗാളി]]'': {{lang|bn|ভারত}}&nbsp;– {{lang|bn|ভারতীয় প্রজাতন্ত্র}} → {{transl|bn|Bhārôt&nbsp;– Bhārôtīyô Prôjātôntrô}} * ''[[Bhojpuri language|ഭോജ്പൂരി]]'': {{lang|bh|भारत}}&nbsp;– {{lang|bh|भारत गणराज्य}} → {{transl|bh|Bhārat&nbsp;– Bhārat Gaṇrādzya}} * ''[[Gujarati language|ഗുജറാത്തി]]'': {{lang|gu|ભારત}}&nbsp;– {{lang|gu|ભારત ગણરાજ્ય}} → {{transl|gu|Bhārat&nbsp;– Bhārat Gaṇrājya}} * ''[[കന്നട]]'': {{lang|kn|ಭಾರತ}}&nbsp;– {{lang|kn|ಭಾರತ ಗಣರಾಜ್ಯ}} → {{transl|kn|Bhārata&nbsp;– Bhārata Gaṇarājya}} * ''[[Kashmiri language|കാശ്മീരി]]'': {{lang|ks|ہِندوستان}} → {{transl|ks|Hindustān}} * ''[[Konkani language|കൊങ്ങിണി]]'': {{lang|kok|भारत}}&nbsp;– {{lang|kok|भारोत गोणराज}} → {{transl|kok|Bhārot&nbsp;– Bhārot Goṇrāj}} * ''[[Maithili language|മൈഥിലി]]'': {{lang|mai|भारत}}&nbsp;– {{lang|mai|भारत गणराज्य}} → {{transl|mai|Bhārat&nbsp;– Bhārat Ganarājya}} * ''[[മലയാളം]]'': {{lang|ml|ഭാരതം}}&nbsp;– {{lang|ml|ഭാരത ഗണരാജ്യം}} → {{transl|ml|Bhārataṃ&nbsp;– Bhārata Gaṇarājyaṃ}} * ''[[Marathi language|മറാത്തി]]'': {{lang|mr|भारत}}&nbsp;– {{lang|mr|भारतीय प्रजासत्ताक}} → {{transl|mr|Bhārat&nbsp;– Bhāratīy Pradzāsattāk}} * ''[[Meitei language|മെയ്തേയി]]'': {{lang|mni|ভারত}}&nbsp;– {{lang|mni|ভারত গণরাজ্য}} → {{transl|mni|Bhārata&nbsp;– Bhārata Gaṇarājya}} * ''[[Nepali language|നേപ്പാളി]]'': {{lang|ne|भारत}}&nbsp;– {{lang|ne|भारत गणराज्य}} → {{transl|ne|Bhārat&nbsp;– Bhārat Gaṇrādzya}} * ''[[Oriya language|ഒറിയ]]'': {{lang|or|ଭାରତ}}&nbsp;– {{lang|or|ଭାରତ ଗଣରାଜ୍ଯ}} → {{transl|or|Bhārôt&nbsp;– Bhārôt Gôṇrājẏô}} * ''[[Punjabi language|പഞ്ചാബി]]'': {{lang|pa|ਭਾਰਤ}}&nbsp;– {{lang|pa|ਭਾਰਤ ਗਣਤੰਤਰ}} → {{transl|pa|Bhārat&nbsp;– Bhārat Gaṇtãtar}} * ''[[സംസ്കൃതം]]'': {{lang|sa|भारतम्}}&nbsp;– {{lang|sa|भारत गणराज्यम्}} → {{transl|sa|Bhārat&nbsp;– Bhāratam Gaṇarājyam}} * ''[[Sindhi language|സിന്ധി]]'': {{lang|sd|भारत}}, {{lang|sd|ڀارت}}&nbsp;– {{lang|sd|भारत गणराज्य}}, {{lang|sd|هندستانڀارت}} → {{transl|sd|Bhāratu&nbsp;– Bhārat Ganarājya}} * ''[[തമിഴ് ഭാഷ|തമിഴ്]]'': {{lang|ta|இந்தியா}}&nbsp;– {{lang|ta|இந்தியக் குடியரசு}} → {{transl|ta|Intiyā&nbsp;– Intiyak Kuṭiyaracu}} * ''[[Telugu language|തെലുങ്ക്]]'': {{lang|te|భారత్}}&nbsp;– {{lang|te|భారత గణతంత్ర రాజ్యము}} → {{transl|te|Bhārata&nbsp;– Bhārata Gaṇataṃtra Rājyamu}} * ''[[ഉർദു]]'': {{lang|ur|جمہوریہ بھارت}}&nbsp;– {{lang|ur|بھارت}} → {{transl|ur|Bhārat&nbsp;– Jumhūrīyâ-e Bhārat}} <ref>ദേശീയവും പ്രാദേശികവുമായ ഭാഷകളിലെ പേരുകളുടെ സ്രോതസ്സ് {{cite web | author = ജിയോനേംസ് | title = ഇന്ത്യ | publisher = ഫ്രോലിച്ച്, വെർണർ | url = http://www.geonames.de/couin.html | accessdate = 2010-07-14}}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}28 സംസ്ഥാനങ്ങളും 7 കേന്ദ്രഭരണപ്രദേശങ്ങളും ഉൾപ്പെട്ട ഫെഡറേഷനാണ് ഇന്ത്യ. [[Arunachal Pradesh|അരുണാചൽ പ്രദേശിന്റെ]] മേൽ ഇന്ത്യയ്ക്കുള്ള പരമാധികാരം [[#China|ചൈന]] ചോദ്യം ചെയ്യുന്നുണ്ട്.<ref name=dis /> ഇന്ത്യ [[Kashmir|കാശ്മീർ]] പ്രദേശം മുഴുവൻ തങ്ങളുടേതാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്നുവെങ്കിലും [[Jammu and Kashmir|ജമ്മു കാശ്മീർ]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഭാഗമായ പ്രദേശങ്ങൾ മാത്രമേ നിയന്ത്രണത്തിൽ വച്ചിട്ടുള്ളൂ.<ref name=Kashmir group="കുറിപ്പ്"> കാശ്മീരിന്റെ മേലുള്ള പരമാധികാരം [[#India|ഇന്ത്യയും]] [[#Pakistan|പാകിസ്താനും]] തമ്മിലുള്ള തർക്കത്തിലിരിക്കുകയാണ്. കാശ്മീരിന്റെ കുറച്ചു ഭാഗങ്ങൾക്കുമേൽ [[#China|ചൈനയും]] [[#Taiwan|തായ്‌വാനും]] (ചൈന മുഴുവൻ അവരുടേതാണെന്ന അവകാശവാദത്തിന്റെ ഭാഗമായി) അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്. കാശ്മീർ ഇന്ത്യ, പാകിസ്താൻ, ചൈന എന്നീ രാജ്യങ്ങളുടെ ഭാഗിക നിയന്ത്രണത്തിലാണ്. [[List of territorial disputes|അതിർത്തിത്തർക്കങ്ങളുടെ പട്ടിക]] കാണുക.</ref> |- |valign=top|<span id="Israel"></span>'''{{flag|ഇസ്രയേൽ}}'''&nbsp;– State of Israel * ''[[Hebrew language|ഹീബ്രൂ]]'': {{lang|he|מדינת ישראל}}&nbsp;– {{lang|he|ישראל}} → {{transl|he|Yisra'el&nbsp;– Medinat Yisra'el}} * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|دولة إسرائيل}}&nbsp;– {{lang|ar|إسرائيل}} → {{transl|ar|Isrā'īl&nbsp;– Dawlat Isrā'īl}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[ഇസ്രായേൽ]] [[East Jerusalem|കിഴക്കൻ ജെറുസലേം]] വെട്ടിപ്പിടിച്ച് രാജ്യത്തോട് ചേർക്കുകയും, [[Golan Heights|ഗോലാൻ കുന്നുകൾ]], <ref name="golanocc">അധിനിവേശപ്രദേശങ്ങൾ: * "ഇസ്രായേൽ-നിയന്ത്രിത ഗോലാൻ കുന്നുകൾ" (സെൻട്രൽ ഇന്റലിജൻസ് ഏജൻസി. [http://books.google.co.uk/books?id=pqanFyF6nI0C&pg=PA339&dq=%22OCCUPIED+GOLAN%22&hl=en&ei=T2BVTJuyLsH48AbYwM3kBA&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=4&ved=0CDYQ6AEwAzgK#v=onepage&q=%22OCCUPIED%20GOLAN%22&f=false CIA World Factbook 2010], സ്കൈഹോഴ്സ് പബ്ലിഷിംഗ് ഇൻക്., 2009. പേജ്. 339. ISBN 1-60239-727-9.) * "...അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ ഗോലാൻ കുന്നുകളെ അധിനിവേശപ്രദേശമായാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. ചർച്ചകളിലൂടെ ഇസ്രായേൽ പിൻവാണ്ടതാണ്..." ("[http://fpc.state.gov/documents/organization/9570.pdf title=CRS ഇഷ്യൂ ബ്രീഫ് ഫോർ കോൺഗ്രസ്സ്: ഇസ്രായേലി-യുനൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് റിലേഷൻസ്]", കോൺഗ്രഷണൽ റിസേർച്ച് സർവീസ്, 2002 ഏപ്രിൽ 5. പേജ്. 5. ശേഖരിച്ചത്, 2010 ആഗസ്റ്റ് 1ന്.) * "ഓക്യുപൈഡ് ഗോലാൻ ഹൈറ്റ്സ്" ([https://web.archive.org/web/20080408181444/http://www.fco.gov.uk/en/travelling-and-living-overseas/travel-advice-by-country/middle-east-north-africa/israel-occupied ട്രാവൽ അഡ്വൈസ്: ഇസ്രായേൽ ആൻഡ് ദി ഓക്യുപൈഡ് പാലസ്തീനിയൻ ടെറിട്ടറീസ്], യു.കെ. ഫോറിൻ ആൻഡ് കോമൺ വെൽത്ത് ഓഫീസ്. ശേഖരിച്ചത്, 2010 ആഗസ്റ്റ് 1-ന്.) * "ICRC-യുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ ഗോലാൻ ഒരു അധിനിവേശപ്രദേശമാണ്." ([http://www.icrc.org/web/eng/siteeng0.nsf/htmlall/israel-golan-311207?OpenDocument&style=custo_print ഐ.സി.ആർ.സി. ആക്ടിവിറ്റീസ് ഇൻ ദി ഓക്യുപൈഡ് ഗോലാൻ ഡ്യൂറിംഗ് 2007] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210215201012/https://www.icrc.org/en?OpenDocument=&style=custo_print |date=2021-02-15 }}, ഇന്റർനാഷണൽ കമ്മിറ്റി ഓഫ് ദി റെഡ് ക്രോസ്സ്, 2008 ഏപ്രിൽ 24.) * "...അധിനിവേശപ്രദേശമായ സിറിയൻ ഗോലാൻ കുന്നുകൾ..." ([http://www.al-bab.com/arab/docs/league/peace02.htm ദി അറബ് പീസ് ഇനിഷ്യേറ്റീവ്, 2002] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090604091304/http://www.al-bab.com/arab/docs/league/peace02.htm |date=2009-06-04 }}, ''www.al-bab.com''. ശേഖരിച്ചത് 2010 ആഗസ്റ്റ് 1-ന്.) * 2008-ൽ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ഒരു പ്ലീനറി സമ്മേളനം ''അധിനിവേശപ്രദേശമായ സിറിയൻ ഗോലാൻ കുന്നുകൾ'' സംബന്ധിച്ച ഒരു പ്രമേയം 161–1 എന്ന വോട്ടിന് പാസാക്കി. ഈ പ്രമേയം 497ആമത് യു.എൻ. പ്രമേയത്തോടുള്ള പിന്തുണ വീണ്ടും പ്രഖ്യാപിച്ചു. ([http://www.un.org/News/Press/docs/2008/ga10794.doc.htm ജനറൽ അസംബ്ലി അതിന്റെ നാലാമത്തെ കമ്മിറ്റിയുടെ ശുപാർശപ്രകാരം വൈവിദ്ധ്യമാർന്ന 26 നിർദ്ദേശങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നു. കോളനിവാഴ്ച്ച അവസാനിപ്പിക്കുന്നതും, വിവരങ്ങൾ സംബന്ധിച്ചതും, പാലസ്തീനിയൻ അഭയാർത്ഥികളെ സംബന്ധിച്ചതും ഇതിലുൾപ്പെടും], ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ, 2008 ഡിസംബർ 5.)</ref> [[West Bank|വെസ്റ്റ് ബാങ്കിന്റെ]] ഭാഗങ്ങൽ എന്നിവ കൈവശം വയ്ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഇവ ഇസ്രായേലിന്റെ ഭാഗമായി അന്താരാഷ്ട്രസമൂഹം അംഗീകരിച്ചിട്ടില്ല. <ref name=dis /> ഇപ്പോൾ [[ഗാസ|ഗാസയിൽ]] ഇസ്രായേലിന് സ്ഥിരം സൈനിക സാന്നിദ്ധ്യമില്ല. ഏകപക്ഷീയമായി ഇസ്രായേൽ ഇവിടെനിന്ന് പിൻവാങ്ങുകയായിരുന്നു. എന്നാലും അന്താരാഷ്ട്രനിയമമനുസരിച്ച് ഇസ്രായേൽ ഇപ്പോഴും ഈ പ്രദേശം അധിനിവേശത്തിൽ വച്ചിരിക്കുന്നു എന്നാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. <ref>{{cite web | last = ഗോൾഡ് | first = ഡോറെ | coauthors = ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് കണ്ടമ്പററി അഫൈർസ് | title = ലീഗൽ അക്രോബാറ്റിക്സ്: ദി പാലസ്തീനിയൻ ക്ലെയിം ദാറ്റ് ഗാസ ഈസ് സ്റ്റിൽ ''ഓക്യുപൈഡ്'' ഇവൻ ആഫ്റ്റർ ഇസ്രായേൽ വിത്ഡ്രോസ് | work = ജെറുസലേം ഇഷ്യൂ ബ്രീഫ്, വോളിയം. 5, നമ്പർ. 3 | publisher = ജെറുസലേം സെന്റർ ഫോർ പബ്ലിക് അഫൈർസ് | date = 2005 ആഗസ്റ്റ് 26 | url = http://www.jcpa.org/brief/brief005-3.htm | accessdate = 2010-07-16 | archive-date = 2010-06-21 | archive-url = https://web.archive.org/web/20100621082606/http://jcpa.org/brief/brief005-3.htm | url-status = dead }}</ref><ref>{{cite web | last = ബെൽ | first = അബ്രഹാം | title = ഇന്റർനാഷണൽ ലോ ആൻഡ് ഗാസ: ദി അസ്സോൾട്ട് ഓൺ ഇസ്രായേൽസ് റൈറ്റ് റ്റു സെൽഫ് ഡിഫൻസ് | work = ജെറുസലേം ഇഷ്യൂ ബ്രീഫ്, വോളിയം. 7, നമ്പർ. 29 | publisher = ജെറുസലേം സെന്റർ ഫോർ പബ്ലിക് അഫൈർസ് | date = 2008 ജാനുവരി 28 | url = http://www.jcpa.org/brief/brief005-3.htm | accessdate = 2010-07-16 | archive-date = 2010-06-21 | archive-url = https://web.archive.org/web/20100621082606/http://jcpa.org/brief/brief005-3.htm | url-status = dead }}</ref><ref>{{Cite press release | title = അഡ്രസ്സ് ബൈ ഫോറിൻ മിനിസ്റ്റർ ലിവ്നി റ്റു ദി 8ത് ഹെർസ്ലിയ കോൺഫറൻസ് | publisher = മിനിസ്ട്രി ഓഫ് ഫോറിൻ അഫൈർസ് ഓഫ് ഇസ്രായേൽ | date = 2008 ജാനുവരി 22 | url = http://www.mfa.gov.il/MFA/Government/Speeches+by+Israeli+leaders/2008/Address+by+FM+Livni+to+the+8th+Herzliya+Conference+22-Jan-2008.htm?DisplayMode=print | accessdate = 2010-07-16}}</ref><ref>{{cite web | last = സാലിഹ് | first = സാക് എം. | title = പീനലിസ്റ്റ്സ് ഡീസെഗ്രീ ഓവർ ഗാസാസ് ഓക്യുപ്പേഷൻ സ്റ്റേറ്റസ് | publisher = യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് വിർജീനിയ സ്കൂൾ ഓഫ് ലോ | date = 2005 നവംബർ 17 | url = http://www.law.virginia.edu/html/news/2005_fall/gaza.htm | accessdate = 2010-07-16 | archive-date = 2016-03-03 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160303200844/http://www.law.virginia.edu/html/news/2005_fall/gaza.htm | url-status = dead }}</ref><ref>{{cite web | title = ഇസ്രായേൽ: 'ഡിസ്എൻഗേജ്മെന്റ്' വിൽ നോട്ട് എൻഡ് ഗാസ ഓക്യുപേഷൻ | publisher = ഹ്യൂമൻ റൈറ്റ്സ് വാച്ച് | date = 2004 ഒക്ടോബർ 29 | url = http://www.hrw.org/english/docs/2004/10/29/isrlpa9577.htm | accessdate = 2010-07-16}}</ref> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ 33 അംഗങ്ങൾ ഇസ്രായേലിനെ രാജ്യമായി അംഗീകരിക്കുന്നില്ല. |- |valign=top|<span id="Iraq"></span>'''{{flag|ഇറാഖ്}}'''&nbsp;– റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ഇറാക്ക് (Republic of Iraq) * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|جمهورية العراق}}&nbsp;– {{lang|ar|العراق}} → {{transl|ar|Al ʿIrāq&nbsp;– Jumhūrīyat al ʿIrāq}} * ''[[Kurdish language|കുർദിഷ്]]'': {{lang|ku|كۆماری عێراق}}&nbsp;– {{lang|ku|عێراق}} → {{transl|ku|ʿÎraq&nbsp;– Komara Îraqę}} <ref>കുർദിഷ് ഭാഷയിലെ ഔദ്യോഗികനാമത്തിന്റെ സ്രോതസ്സ് {{cite web |author = കുർദിസ്ഥാൻ റീജിയണൽ ഗവണ്മെന്റ് |title = ഒഫീഷ്യൽ വെബ്സൈറ്റ് |url = http://www.krg.org/ |accessdate = 2010-07-15 |archive-date = 2016-05-06 |archive-url = https://web.archive.org/web/20160506173827/http://www.krg.org/ |url-status = dead }}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}18 ഗവർണറേറ്റുകൾ ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ് <ref name=federal group="കുറിപ്പ്" /><ref>സ്രോതസ്സ്: [http://portal.unesco.org/ci/en/files/20704/11332732681iraqi_constitution_en.pdf/iraqi_constitution_en.pdf ഇറാആക്ക്കി ഭരണഘടന]</ref> ഇറാഖ്. ഇതിൽ മൂന്നെണ്ണം ചേർന്ന് സ്വയംഭരണാവകാശമുള്ള [[Iraqi Kurdistan|ഇറാഖി കുർദിസ്ഥാൻ]] രൂപീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Iran"></span>'''{{flag|ഇറാൻ}}'''&nbsp;– ഇസ്ലാമിക് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ഇറാൻ (Islamic Republic of Iran) * ''[[Persian language|പേർഷ്യൻ]]'': {{lang|fa| جمهوری اسلامی ایران}}&nbsp;– {{lang|fa|ایران}} → {{transl|fa|Īrān&nbsp;– Jomhūrī-ye Eslāmī-ye Īrān}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Italy"></span>'''{{flag|ഇറ്റലി}}'''&nbsp;– Italian Republic * ''[[ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷ|ഇറ്റാലിയൻ]]'': {{lang|it|Italia}}&nbsp;– {{lang|it|Repubblica Italiana}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> ഇറ്റലിയിൽ 5 സ്വയം ഭരണപ്രദേശങ്ങളുണ്ട്: [[Aosta Valley|അവോസ്റ്റ വാലി]], [[Friuli-Venezia Giulia|ഫ്രിയൂലി-വെനേസിയ ജിയൂലിയ]], [[Sardinia|സാർഡീനിയ]], [[Sicily|സിസിലി]], [[Trentino-Alto Adige/Südtirol|ട്രെന്റിനോ-ആൾട്ടോ ആഡിജേ/സൂഡ്‌റ്റിറോൾ]].<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Egypt"></span>'''{{flag|ഈജിപ്ത്}}'''&nbsp;– Arab Republic of Egypt * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|جمهورية مصر العربية}}&nbsp;– {{lang|ar|مصر}} → {{transl|ar|Mişr&nbsp;– Jumhūrīyat Mişr al ‘Arabīyah}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>ഈസ്റ്റ് ടിമോർ → [[#East Timor|കിഴക്കൻ ടിമോർ]] കാണുക |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം.</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> {{extent}} |- |valign=top|<span id="Côte d'Ivoire"></span>'''{{flagcountry|CIV}}'''&nbsp;– Republic of Côte d'Ivoire (Ivory Coast) * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Côte d'Ivoire}}&nbsp;– {{lang|fr|République de Côte d'Ivoire}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Ukraine"></span>'''{{flag|ഉക്രൈൻ}}''' * ''[[ഉക്രൈനിയൻ ഭാഷ|ഉക്രൈനിയൻ]]'': {{lang|uk|Україна}} → {{transl|uk|Ukraina}} * ''[[റഷ്യൻ ഭാഷ|റഷ്യൻ]]'': Украина → {{transl|uk|Ukraina}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ഉക്രൈനിൽ [[Crimea|ക്രിമിയ]] എന്ന ഒരു സ്വയംഭരണപ്രദേശമുണ്ട്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Uganda"></span>'''{{flagcountry|UGA}}'''&nbsp;– Republic of Uganda * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Uganda&nbsp;– Republic of Uganda * ''[[സ്വാഹിലി ഭാഷ|സ്വാഹിലി]]'': {{lang|sw|Uganda}}&nbsp;– {{lang|sw|Jamhuri ya Uganda}} * ''[[Luganda language|ലുഗാൻഡ]]'': {{lang|lg|Uganda}}&nbsp;– {{lang|lg|Ensi ya Yuganda}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Korea North"></span>'''{{flag|ഉത്തര കൊറിയ}}'''&nbsp;– Democratic People's Republic of Korea * ''[[കൊറിയൻ ഭാഷ|കൊറിയൻ]]'': {{lang|ko|조선}}&nbsp;– {{lang|ko|조선민주주의인민공화국}} → {{transl|ko|Chosŏn&nbsp;– Chosŏn-minjujuŭi-inmin-konghwaguk}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|SKOREA}} {{extent}}ഉത്തര കൊറിയയെ രണ്ട് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗങ്ങൾ അംഗീകരിക്കുന്നില്ല: [[#Japan|ജപ്പാനും]] ദക്ഷിണകൊറിയയും.<ref name="koreas" group="കുറിപ്പ്">[[Korea|കൊറിയയുടെ]] യധാർത്ഥ ഭരണാവകാശം തങ്ങൾക്കാണെന്ന് ദക്ഷിണകൊറിയയും ഉത്തരകൊറിയയും അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്. [[Foreign relations of North Korea|ഉത്തരകൊറിയയുടെ വിദേശബന്ധങ്ങൾ]], [[Foreign relations of South Korea|ദക്ഷിണകൊറിയയുടെ വിദേശബന്ധങ്ങൾ]] എന്നിവ കാണുക.</ref><ref>{{cite web | url = http://www.ioc.u-tokyo.ac.jp/~worldjpn/documents/texts/docs/19650622.T1E.html | title = ട്രീറ്റി ഓൺ ദി ബേസിക് റിലേഷൻസ് ബിറ്റ്വീൻ ജപ്പാൻ ആൻഡ് ദി റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് കൊറിയ | accessdate = 2008-10-27 }}</ref> |- |valign=top|<span id="Uzbekistan"></span>'''{{flag|ഉസ്ബെകിസ്താൻ}}'''&nbsp;– Republic of Uzbekistan * ''[[Uzbek language|ഉസ്ബെക്ക്]]'': {{lang|uz|Ўзбекистон}}&nbsp;– {{lang|uz|Ўзбекистон Республикаси}} → {{transl|uz|O'zbekiston&nbsp;– O‘zbekiston Respublikasi}} <ref>സിറിലിക് ലിപിയുടെ സ്രോതസ്സ് ജർമനിയുടെ ഫെഡറൽ ഫോറിൻ ഓഫീസാണ് ([[#ഗ്രന്ധസൂചി|ഗ്രന്ധസൂചി]] കാണുക)</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാനിൽ [[Karakalpakstan|കരാകൽപക്സ്ഥാൻ]] എന്ന ഒരു സ്വയംഭരണപ്രദേശമുണ്ട്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Uruguay"></span>'''{{flag|ഉറുഗ്വേ}}'''&nbsp;– Oriental Republic of Uruguay * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Uruguay}}&nbsp;– {{lang|es|República Oriental del Uruguay}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Ethiopia"></span>'''{{flag|എത്യോപ്യ}}'''&nbsp;– Federal Democratic Republic of Ethiopia * ''[[Amharic]]'': {{lang|am|ኢትዮጵያ}}&nbsp;– {{lang|am|የኢትዮጵያ ፈደራላዊ ዲሞክራሲያዊ ሪፐብሊክ}} → {{transl|am|Ityop'iya&nbsp;– Ityop'iya Fe̱de̱ralawi Dimokrasiyawi Ripe̱blik}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}9 പ്രദേശങ്ങളും 2 ചാർട്ടർ ചെയ്ത നഗരങ്ങളുമുൾപ്പെടുന്ന ഫെഡറേഷനാണ് എത്യോപ്യ. <!--The European Union is not a sovereign state and should not be included--> |- |valign=top|<span id="El Salvador"></span>'''{{flag|എൽ സാൽവദോർ}}'''&nbsp;– Republic of El Salvador * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|El Salvador}}&nbsp;– {{lang|es|República de El Salvador}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Estonia"></span>'''{{flag|എസ്റ്റോണിയ}}'''&nbsp;– Republic of Estonia * ''[[Estonian language|എസ്തോണിയൻ]]'': {{lang|et|Eesti}}&nbsp;– {{lang|et|Eesti Vabariik}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിൽ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="Eritrea"></span>'''{{flagcountry|ERI}}'''&nbsp;– State of Eritrea * ''[[Tigrinya language|ടിഗ്രിന്യ]]'': {{lang|ti|ኤርትራ}}&nbsp;– {{lang|ti|ሃግሬ ኤርትራ}} → {{transl|ti|Iertra&nbsp;– Hagere Iertra}} * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|دولة إرتريا}}&nbsp;– {{lang|ar|إريتريا}} → {{transl|ar|Irītrīyā&nbsp;– Dawlat Irītrīyā}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="United Arab Emirates"></span>'''{{flag|ഐക്യ അറബ് എമിറേറ്റുകൾ}}''' * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|اَلإمَارَات اَلْعَرَبِيَّة اَلْمُتَّحِدَة}} → {{transl|ar|Al Imārāt al ‘Arabīyah al Muttaḩidah}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ഐക്യ അറബ് എമിറേറ്റുകൾ 7 എമിറേറ്റുകൾ ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ്. |- |valign=top|<span id="Iceland"></span>'''{{flagcountry|ISL}}'''&nbsp;– Republic of Iceland * ''[[Icelandic language|ഐസ്ലാന്റിക്]]'': {{lang|is|Ísland}}&nbsp;– {{lang|is|Lýðveldið Ísland}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Oman"></span>'''{{flagcountry|OMN}}'''&nbsp;– Sultanate of Oman * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|سلطنة عُمان}}&nbsp;– {{lang|ar|عُمان}} → {{transl|ar|ʿUmān&nbsp;– Salţanat ʿUmān}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Austria"></span>'''{{flag|ഓസ്ട്രിയ}}'''&nbsp;– Republic of Austria * ''[[ജർമൻ ഭാഷ|ജർമൻ]]'': {{lang|de|Österreich}}&nbsp;– {{lang|de|Republik Österreich}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ അംഗം. {{#tag:ref|[[യ്യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ|യൂറോപ്യൻ യൂണിയന്റെ]] അംഗരാജ്യങ്ങൾ അവരുടെ പരമാധികാരത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം (ലെജിസ്ലേറ്റീവ്, എക്സിക്യൂട്ടീവ്, ജുഡീഷ്യൽ) ഈ കൂട്ടായ്കമയ്ക്ക് കൈമാറ്റം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്) ഇതിൽ 27 അംഗരാജ്യങ്ങളുണ്ട്. <ref>[http://europa.eu/abc/european_countries/eu_members/index_en.htm യൂറോപ്പ], ശേഖരിച്ചത് 2011 ഫെബ്രുവരി 28-ന്</ref>|name=EU|group="കുറിപ്പ്"}} ഓസ്ട്രിയ 9 സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ ഫെഡറേഷനാണ് (Bundesländer). |- |valign=top|<span id="Australia"></span>'''{{flag|ഓസ്ട്രേലിയ}}'''&nbsp;– Commonwealth of Australia * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Australia&nbsp;– Commonwealth of Australia |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ഓസ്ട്രേലിയ ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> ആറു സംസ്ഥാനങ്ങളും 10 പ്രദേശങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന ഫെഡറേഷനാണിത്. ഓസ്ട്രേലിയയുടെ അധിനിവേശത്തിലുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ഇവയാണ്: * {{noflag|[[Ashmore and Cartier Islands|ആഷ്മോർ കാർട്ടിയർ ദ്വീപുകൾ]]}} * {{noflag|[[ഓസ്ട്രേലിയൻ അന്റാർട്ടിക് ടെറിട്ടറി]]}} <ref name=ANT group="കുറിപ്പ്"/> * {{flag|ക്രിസ്മസ് ദ്വീപ്}} * {{flag|കോകോസ് (കീലിംഗ്) ദ്വീപുകൾ}} * {{noflag|[[കോറൽ സീ ഐലന്റ് ടെറിട്ടറി]]}} * {{noflag|[[ഹേഡ് ഐലന്റ് ആൻഡ് മക്ഡൊണാൾഡ് ഐലന്റ്സ്]]}} * {{flag|നോർഫോക് ദ്വീപ്}} |- |valign=top|<span id="Cambodia"></span>'''{{flag|കംബോഡിയ}}'''&nbsp;– Kingdom of Cambodia * ''[[ഖമർ ഭാഷ|ഖമർ]]'': <big>{{lang|km|កម្ពុជា}}&nbsp;– {{lang|km|ព្រះរាជាណាចក្រ កម្ពុជា}}</big> → {{transl|km|Kâmpŭchéa&nbsp;– Preăhréachéanachâkr Kâmpŭchéa}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Canada"></span>'''{{flag|കാനഡ}}''' <ref group="കുറിപ്പ്">നിയമപ്രകാരം കാനഡയുടെ നാമം ഒറ്റവാക്കിൽ "കാനഡ" എന്നു മാത്രമാണ്. ഔദ്യോഗിക അംഗീകാരമുണ്ടെങ്കിലും ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത പേരാണ് ഡൊമിനിയൻ ഓഫ് കാനഡ (ഈ പേരിൽ നിയമപരമായ പേരും ഉൾപ്പെടുന്നു) എന്നാണ്. [[Dominion|കാണുക]].</ref> * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷും]]'' ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ചും]]'': {{lang|fr|Canada}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}കാനഡ ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> 10 പ്രോവിൻസുകളും 3 പ്രദേശങ്ങളും ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണിത്. |- |valign=top|<span id="Cameroon"></span>'''{{flag|കാമറൂൺ}}'''&nbsp;– Republic of Cameroon * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Cameroun}}&nbsp;– {{lang|fr|République du Cameroun}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Cameroon&nbsp;– Republic of Cameroon |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Kiribati"></span>'''{{flagcountry|KIR}}'''&nbsp;– Republic of Kiribati * ''[[Gilbertese language|ജിൽബർട്ടീസ്]]'': {{lang|gil|Kiribati}}&nbsp;– {{lang|gil|Ribaberiki Kiribati}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Kiribati&nbsp;– Republic of Kiribati |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="East Timor"></span>'''{{flagcountry|Timor-Leste}}'''&nbsp;– Democratic Republic of Timor-Leste <ref group="കുറിപ്പ്">കിഴക്കൻ ടിമോറിന്റെ ഭരണകൂടം "ടിമോർ-ലെസ്റ്റെ" എന്നപേരാണ് തങ്ങളുടെ രാജ്യനാമത്തിന്റെ ഇംഗ്ലീസ് പരിഭാഷയായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.</ref> * ''[[പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷ|പോർച്ചുഗീസ്]]'': {{lang|pt|Timor-Leste}}&nbsp;– {{lang|pt|República Democrática de Timor-Leste}} * ''[[Tetum|ടേറ്റം ഭാഷ]]'': {{lang|tet|Timor Lorosa'e}}&nbsp;– {{lang|tet|Repúblika Demokrátika Timor Lorosa'e}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Kyrgyzstan"></span>'''{{flagcountry|KGZ}} '''&nbsp;– Kyrgyz Republic * ''[[കിർഗിസ് ഭാഷ|കിർഗിസ്]]'': {{lang|ky|Кыргызстан}}&nbsp;– {{lang|ky|Кыргыз Республикасы}} → {{transl|ky|Kyrgyzstan&nbsp;– Kyrgyz Respublikasy}} * ''[[റഷ്യൻ ഭാഷ|റഷ്യൻ]]'': {{lang|ru|Кыргызстан}}&nbsp;– {{lang|ru|Кыргызская Республика}} → {{transl|ru|Kyrgyzstan&nbsp;– Kyrgyzskaya Respublika}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>കുക്ക് ഐലന്റ്സ് → [[#Cook Islands|കുക്ക് ദ്വീപുകൾ]] കാണുക |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ഒന്നോ അതിലധികമോ പ്രത്യേക സംഘടനകളിൽ അംഗത്വമുണ്ട്.</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> {{extent}} |- |valign=top|<span id="Kuwait"></span>'''{{flagcountry|KWT}}'''&nbsp;– State of Kuwait * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|دولة الكويت}}&nbsp;– {{lang|ar|الكويت}} → {{transl|ar|Al Kuwayt&nbsp;– Dawlat al Kuwayt}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Kenya"></span>'''{{flag|കെനിയ}}'''&nbsp;– Republic of Kenya * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Kenya&nbsp;– Republic of Kenya * ''[[സ്വാഹിലി ഭാഷ|സ്വാഹിലി]]'': {{lang|sw|Kenya}}&nbsp;– {{lang|sw|Jamhuri ya Kenya}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Cape Verde"></span>'''{{flagcountry|CPV}}'''&nbsp;– Republic of Cape Verde * ''[[പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷ|പോർച്ചുഗീസ്]]'': {{lang|pt|Cabo Verde}}&nbsp;– {{lang|pt|República de Cabo Verde}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Colombia"></span>'''{{flag|കൊളംബിയ}}'''&nbsp;– Republic of Colombia * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Colombia}}&nbsp;– {{lang|es|República de Colombia}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Comoros"></span>'''{{flagcountry|COM}}'''&nbsp;– Union of the Comoros * ''[[Comorian language|കോമോരിയൻ]]'': {{lang|bnt|Komori}}&nbsp;– {{lang|bnt|Udzima wa Komori}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Comores}}&nbsp;– {{lang|fr|Union des Comores}} * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|اتحاد جزر القمر}}&nbsp;– {{lang|ar|جزر القمر}} → {{transl|ar|al Qamar&nbsp;– Jumhūrīyat al Qamar al Muttaḩidah}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}കൊമോറോസ് മൂന്നു ദ്വീപുകളുടെ ഒരു ഫെഡറേഷനാണ്. ഇപ്പോൾ ഫ്രാൻസിന്റെ ഭാഗമായ [[Mayotte|മായോട്ടി]] എന്ന ദ്വീപിലും ഈ രാജ്യം പരമാധികാരം അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്. <ref name=federal group="കുറിപ്പ്">കൂടുതലോ കുറവോ [[federation|ഫെഡറൽ]] സ്വഭാവമുള്ള രാജ്യങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[ഫെഡറേഷനുകളുടെ പട്ടിക|ഫെഡറേഷനുകളുടെ പട്ടികയിൽ]] ലഭ്യമാണ്.</ref><ref>കൊമോറോസ് ഭരണഘടന, ആർട്ടിക്കിൾ. 1.</ref> [[Banc du Geyser|ബാൻക് ഡു ഗീസറിനു]] മേലുള്ള ഫ്രഞ്ച് പരമാധികാരവും കോമോറോസ് അംഗീകരിക്കുന്നില്ല.<ref name=dis /> |- | valign=top|കൊറിയ, ഉത്തര (നോർത്ത്) → [[#Korea North|ഉത്തര കൊറിയ]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">ദക്ഷിണ കൊറിയ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു</span> | |- | valign=top|കൊറിയ, ദക്ഷിണ (സൗത്ത്) → [[#Korea South|ദക്ഷിണ കൊറിയ]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">ഉത്തര കൊറിയ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു</span> | |- |valign=top|<span id="Congo, Democratic Republic of the"></span>'''{{flag|കോംഗോ, ഡെമോക്രാറ്റിക് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ്}}''' (Congo-Kinshasa) <ref group="കുറിപ്പ്">ചുരുക്കെഴുത്ത് ഡിആർസി എന്നാണ്. കോങ്കോ കിൻഷാസ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്. പണ്ടുകാലത്ത് [[Zaire|സയർ]] എന്നായിരുന്നു ഈ രാജ്യത്തിന്റെ പേര്. 1971 മുതൽ 1997 വരെ ഇതായിരുന്നു ഈ രാജ്യത്തിന്റെ ഔദ്യോഗികനാമം.</ref> * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|République démocratique du Congo}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Congo, Republic of the"></span>'''{{flagcountry|കോംഗോ, റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ്}}''' (Congo-Brazzaville) * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|République du Congo}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Costa Rica"></span>'''{{flag|കോസ്റ്റ റീക്ക}}'''&nbsp;– Republic of Costa Rica * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Costa Rica}}&nbsp;– {{lang|es|República de Costa Rica}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Cuba"></span>'''{{flag|ക്യൂബ}}'''&nbsp;– Republic of Cuba * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Cuba}}&nbsp;– {{lang|es|República de Cuba}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Croatia"></span>'''{{flag|ക്രൊയേഷ്യ}}'''&nbsp;– Republic of Croatia * ''[[Croatian language|ക്രൊയേഷ്യൻ]]'': {{lang|hr|Hrvatska}}&nbsp;– {{lang|hr|Republika Hrvatska}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Qatar"></span>'''{{flag|ഖത്തർ}}'''&nbsp;– State of Qatar * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|دولة قطر}}&nbsp;– {{lang|ar|قطر}} → {{transl|ar|Qaţar&nbsp;– Dawlat Qaţar}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Kazakhstan"></span>'''{{flagcountry|KAZ}}'''&nbsp;– Republic of Kazakhstan * ''[[Kazakh language|കസാഖ്]]'': {{lang|kk|Қазақстан}}&nbsp;– {{lang|kk|Қазақстан Республикасы}} → {{transl|kk|Qazaqstan&nbsp;– Qazaqstan Respūblīkasy}} * ''[[റഷ്യൻ ഭാഷ|റഷ്യൻ]]'': {{lang|ru|Казахстан}}&nbsp;– {{lang|ru|Республика Казахстан}} → {{transl|ru|Kazahstan&nbsp;– Respublika Kazahstan}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Guyana"></span>'''{{flag|ഗയാന}}'''&nbsp;– Co-operative Republic of Guyana * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Guyana&nbsp;– Co-operative Republic of Guyana |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Essequibo River|എസ്സെക്വിബോ നദിക്ക്]] പടിഞ്ഞാറുള്ള ഭൂമി മുഴുവൻ [[#Venezuela|വെനസ്വേല]] അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്.<ref name=dis /> |- |valign=top|<span id="Gabon"></span>'''{{flagcountry|GAB}}'''&nbsp;– Gabonese Republic * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Gabon}}&nbsp;– {{lang|fr|République gabonaise}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Gambia"></span><span style="display:none">Gambia</span> '''{{flagcountry|Gambia}}'''&nbsp;– Republic of The Gambia * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': The Gambia&nbsp;– Republic of The Gambia |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Guinea"></span>'''{{flagcountry|GIN}}'''&nbsp;– Republic of Guinea * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Guinée}}&nbsp;– {{lang|fr|République de Guinée}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Guinea-Bissau"></span>'''{{flagcountry|GNB}}'''&nbsp;– Republic of Guinea-Bissau * ''[[പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷ|പോർച്ചുഗീസ്]]'': {{lang|pt|Guiné-Bissau}}&nbsp;– {{lang|pt|República da Guiné-Bissau}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Greece"></span>'''{{flag|ഗ്രീസ്}}'''&nbsp;– Hellenic Republic * ''[[ഗ്രീക്ക് ഭാഷ#രണ്ടു ഭാഷകൾ|Demotic Greek]]'': {{lang|el|Ελλάδα}}&nbsp;– {{lang|el|Ελληνική Δημοκρατία}} → {{transl|el|Elláda&nbsp;– Ellinikí Dimokratía}} * ''[[ഗ്രീക്ക് ഭാഷ#രണ്ടു ഭാഷകൾ|Katharevousa Greek]]'': {{lang|el|Ελλάς}}&nbsp;– {{lang|el|Ελληνική Δημοκρατία}} → {{transl|el|Ellás&nbsp;– Ellinikí Dimokratía}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> [[Mount Athos|മൗണ്ട് ആതോസ്]] ഒരു സ്വയംഭരണപ്രദേശമാണ്. ഒരു അന്തർദ്ദേശീയ ''ഹോളി കമ്യൂണിറ്റി''യും ഗ്രീസിലെ സർക്കാർ നിയമിക്കുന്ന ഗവർണറും ചേർന്നാണ് ഇവിടം ഭരിക്കുന്നത്. <ref>കോൺസ്റ്റിറ്റ്യൂഷൻ ഓഫ് ഗ്രീസ്, ആർട്ടിക്കിൾ. 105.</ref> |- |valign=top|<span id="Grenada"></span>'''{{flagcountry|GRD}}''' * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Grenada |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ഗ്രനേഡ ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്യത്തലവനെ സ്വന്തം രാഷ്ട്രത്തലവനായി അംഗീകരിക്കുന്ന രാജ്യമാണ്. ഇത് ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Guatemala"></span>'''{{flag|ഗ്വാട്ടിമാല}}'''&nbsp;– Republic of Guatemala * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Guatemala}}&nbsp;– {{lang|es|República de Guatemala}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Ghana"></span>'''{{flag|ഘാന}}'''&nbsp;– Republic of Ghana * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Ghana&nbsp;– Republic of Ghana |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Chile"></span>'''{{flag|ചിലി}}'''&nbsp;– Republic of Chile * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Chile}}&nbsp;– {{lang|es|República de Chile}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Easter Island|ഈസ്റ്റർ ദ്വീപ്]], [[ഹുവാൻ ഫെർണാണ്ടസ് ദ്വീപുകൾ]] എന്നിവ ചിലിയുടെ വാല്പറാസിയോ പ്രദേശത്തെ ''പ്രത്യേക പ്രദേശങ്ങൾ'' ആണെന്നും [[അന്റാർട്ടിക്ക|അന്റാർട്ടിക്കയുടെ]] ഭാഗങ്ങൾ [[Magallanes and Antártica Chilena Region|മഗല്ലനെസ് ആൻഡ് അന്റാർട്ടിക്ക ചിലീന പ്രദേശത്തിന്റെ]] ഭാഗമാണെന്നും ചിലി അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്. ചിലിയുടെ അവകാശവാദങ്ങൾ [[ബ്രിട്ടൻ|ബ്രിട്ടന്റെയും]] [[അർജന്റീന|അർജന്റീനയുടെയും]] അവകാശവാദങ്ങളുമായി സമരസപ്പെടുന്നതല്ല. <ref name=ANT group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Czech Republic"></span>'''{{flag|ചെക്ക്‌ റിപ്പബ്ലിക്ക്‌}}''' <ref group="കുറിപ്പ്">സാമ്യമുള്ള ഒരു ചുരുക്കപ്പേര് ചെക്ക് സർക്കാർ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്: ഇംഗ്ലീഷ് വകഭേദമായ '''ചെക്കിയ''' വിരളമായേ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നുള്ളൂ. ചെക്ക് ഭാഷയിലെയും മറ്റു ഭാഷകളിലെയും വകഭേദമായ (കെസ്കോ/''Česko'') കൂടുതൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ട്. </ref> * ''[[Czech language|ചെക്ക്]]'': {{lang|cs|Česko}}&nbsp;– {{lang|cs|Česká republika}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="China"></span>'''{{flag|ചൈന}} '''&nbsp;– People's Republic of China<ref name="ChinaTaiwan" group="കുറിപ്പ്">[[People's Republic of China|പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈനയെ]] (പിആർസി) സാധാരണഗതിയിൽ "ചൈന" എനാണ് വിളിക്കുന്നത്. [[Republic of China|റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈനയെ]] (ആർഓസി) "തായ്‌വാൻ" എന്നാണ് വിളിക്കുക. റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന നയതന്ത്രതലത്തിൽ [[Chinese Taipei|ചൈനീസ് തായ്പേയ്]] എന്നും മറ്റു പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്. </ref> * ''[[ചൈനീസ് ഭാഷ|ചൈനീസ്]]'': {{lang|zh|中国}}&nbsp;– {{lang|zh|中华人民共和国}} → {{transl|zh|Zhōnggúo&nbsp;– Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó}} * ''[[മംഗോളിയൻ ഭാഷ|മംഗോളിയൻ]]'': [[പ്രമാണം:Mongolian-PRC2.svg|70px]] <ref group="കുറിപ്പ്">യൂണിക്കോഡിൽ <big>{{lang|mn|ᠪᠦᠭᠦᠳᠡ ᠨᠠᠶᠢᠷᠠᠮᠳᠠᠬᠤ ᠳᠤᠮᠳᠠᠳᠤ ᠠᠷᠠᠳ ᠤᠯᠤᠰ}}</big> എന്നാണ് ഈ പേര് റെൻഡർ ചെയ്യുന്നത്</ref> → {{transl|mn|Bügüde Nayiramdaqu Dumdadu Arad Ulus}} * ''[[ടിബറ്റിക് ഭാഷകൾ|ടിബറ്റൻ]]'': {{bo-textonly|རྒྱ་ནག}}&nbsp;– {{bo-textonly|ཀྲུང་ ཧྭ་ མི་ དམངས་ སྤྱི་ མཐུན་ རྒྱལ་ ཁབ།}} → {{transl|bo|Zhunghua Mimang Jitun Gyalkab}} * ''[[Kazakh language|കസാഖി]]'': {{lang|kk|جۇڭحۋا حالىق رەسپۋبليكاسى}}&nbsp;– {{lang|kk|جۇڭگو}} → {{transl|kk|Juñgo&nbsp;– Juñxwa Xalıq Respwblïkası}} * ''[[കൊറിയൻ ഭാഷ|കൊറിയൻ]]'': {{lang|ko|중국}}&nbsp;– {{lang|ko|중화인민공화국}} → {{transl|ko|Jungguk&nbsp;– Junghwa Inmin Gonghwaguk}} * ''[[Uyghur language|വീഘർ]]'': {{Ug-textonly|جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىت}}&nbsp;– {{Ug-textonly|جۇڭگو}} → {{transl|ug|Junggo&nbsp;– Jungxua Xelq Jumhuriyiti}} * ''[[Zhuang languages|ഷുവാങ്]]'': {{lang|za|Cunghgoz}}&nbsp;– {{lang|za|Cunghvaz Yinzminz Gunghozgoz}}<ref name="gmfa">പ്രാദേശികഭാഷകളുടെയും ന്യൂനപക്ഷഭഷകളുടെയും സ്രോതസ്സ് ജർമ്മനിയുടെ ഫെഡറൽ ഫോറിൻ ഓഫീസാണ് ([[#ഗ്രന്ധസൂചി|ഗ്രന്ധസൂചി]] കാണുക)</ref><ref>ഇതുകൂടാതെയുള്ള പ്രാദേശികഭാഷകളിലെയും ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകളിലെയും പേര് എടുത്ത സ്രോതസ്സ്{{cite web | author = ജിയോനേംസ് | title = ചിഅന | publisher = ഫ്രോലിച്ച്, വെർണർ | url = http://www.geonames.de/coucn.html | accessdate = 2010-07-14}}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|ROC}} {{extent}}ദി പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ചൈനയിൽ (പി.ആർ.സി) [[Guangxi|ഗുവാങ്ക്സി]], [[Inner Mongolia|ഇന്നർ മംഗോളിയ]], [[Ningxia|നിങ്ക്സിയ]], [[Xinjiang|സിൻജിയാംഗ്]], [[Tibet Autonomous Region|ടിബറ്റ്]] എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് സ്വയം ഭരണപ്രദേശങ്ങളാണുള്ളത്..<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> ഇതുകൂടാതെ താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്ന രണ്ട് പ്രത്യേകഭരണപ്രദേശങ്ങൾക്കുമേലും ചൈനയ്ക്ക് പരമാധികാരമുണ്ട്. * {{flag|ഹോങ്കോങ്}} * {{flag|മകൗ}} താഴെപ്പറയുന്ന പ്രദേശങ്ങളുക്കുമേലും ചൈന പരമാധികാരം അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്: * [[Taiwan|തായ്‌വാനും]] സമീപദ്വീപുകളായ [[Quemoy|ക്വെമോയ്]], [[Matsu Islands|മറ്റ്സു]], [[Pratas Islands|പ്രാറ്റാസ്]], [[Itu Aba Island|ഇറ്റു ആബ]] എന്നിവയും. ഈ പ്രദേശങ്ങൾ [[Republic of China|റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈനയുടെ]] ഭരണത്തിനു കീഴിലാണ്. (റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന മുഴുവൻ ചൈനയ്ക്കു മേലും പരമാധികാരം അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്);<ref name="TAI2" group="കുറിപ്പ്"/> * [[Paracel Islands|പാർസൽ ദ്വീപുകൾ]] (തർക്കത്തിലിരിക്കുന്നത്);<ref name=Paracel group="കുറിപ്പ്">ചൈന ഈ ദ്വീപുകൾക്കുമേൽ പരമാധികാരം അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും [[Vietnam|വിയറ്റ്നാം]] [[Republic of China|എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ഇതിനെതിരേ തർക്കവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്]] ([[List of territorial disputes|അതിർത്തിത്തർക്കങ്ങൾ]] കാണുക);</ref> * [[Spratly Islands|സ്പാർട്ട്ലി ദ്വീപുകൾ]] (തർക്കത്തിലിരിക്കുന്നത്);<ref name=Spratly group="കുറിപ്പ്"/> * [[South Tibet|സൗത്ത് ടിബറ്റ്]] ([[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[അരുണാചൽ പ്രദേശ്]] സംസ്ഥാനത്തെ ചൈന സൗത്ത് ടിബറ്റ് എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യയുടെ കൈവശമാണെങ്കിലും ഈ പ്രദേശത്തിനുമേൽ ചൈന അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്.) [[Aksai Chin|അക്സായി ചിൻ]], ചൈനയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്. ഇന്ത്യ ഈ പ്രദേശം [[ജമ്മു കാശ്മീർ]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഭാഗമാണ് എന്നും ഇന്ത്യയുടെ പരമാധികാരപ്രദേശമാണെന്നും അവകാശപ്പെടുന്നു.<ref name=Kashmir group="കുറിപ്പ്"/> 22 ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാംഗങ്ങളും വത്തിക്കാനും പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈനയ്ക്കു പകരം തായ്‌വാനെയാണ് (റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന) അംഗീകരിക്കുന്നത്. <ref group="കുറിപ്പ്">[[Dates of establishment of diplomatic relations with the People's Republic of China|പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈനയുമായി നയതന്ത്രബന്ധം സ്ഥാപിച്ച തീയതികൾ]], [[Foreign relations of the People's Republic of China|ചൈനയുടെ നയതന്ത്രബന്ധങ്ങൾ]] എന്നിവ കാണുക.</ref> |- | valign=top|ചൈന, റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് → [[#Taiwan|തായ്‌വാൻ]] |<span style="display:none">പണ്ട് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗമായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ ചില ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ സംഘടനകളിൽ ചൈനീസ് തായ്പേയ് എന്ന പേരിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.</span> |<span style="display:none">ചൈന അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="Chad"></span>'''{{flag|ഛാഡ്}}'''&nbsp;– Republic of Chad * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Tchad}}&nbsp;– {{lang|fr|République du Tchad}} * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|جمهوريّة تشاد}}&nbsp;– {{lang|ar|تشاد}} → {{transl|ar|Tshād&nbsp;– Jumhūrīyat Tshād}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Japan"></span>'''{{flag|ജപ്പാൻ}}''' * ''[[Japanese language|ജാപ്പനീസ്]]'': {{lang|ja|日本}}&nbsp;– {{lang|ja|日本国}} → {{transl|ja|Nihon/Nippon&nbsp;– Nihon-koku/Nippon-koku}}<ref group="കുറിപ്പ്">See [[Names of Japan]] for more detail.</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ജപ്പാൻ ദക്ഷിണ [[Kuril Islands|ക്യൂറിൽ ദ്വീപുകളുടെ]] ഭരണം [[#Russia|റഷ്യ]] നടത്തുന്നതിനെ എതിർക്കുന്നു. |- |valign=top|<span id="Jamaica"></span>'''{{flag|ജമൈക്ക}}''' * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Jamaica |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ജമൈക്ക ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Germany"></span>'''{{flag|ജർമ്മനി}}'''&nbsp;– Federal Republic of Germany * ''[[ജർമൻ ഭാഷ|ജർമൻ]]'': {{lang|de|Deutschland}}&nbsp;– {{lang|de|Bundesrepublik Deutschland}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> [[States of Germany|16 ഫെഡറേറ്റഡ് സംസ്ഥാനങ്ങൾ]] ഉൾപ്പെട്ട ഫെഡറേഷനാണ് ജർമ്മനി. |- |valign=top|<span id="Djibouti"></span>'''{{flagcountry|DJI}}'''&nbsp;– Republic of Djibouti * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Djibouti}}&nbsp;– {{lang|fr|République de Djibouti}} * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|جمهورية جيبوتي}}&nbsp;– {{lang|ar|جيبوتي}} → {{transl|ar|Jībūtī&nbsp;– Jumhūrīyat Jībūtī}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Georgia"></span>'''{{flag|ജോർജ്ജിയ}} ''' * ''[[Georgian language|ജോർജ്ജിയൻ]]'': {{lang|ka|საქართველო}} → {{transl|ka|Sak’art’velo}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Adjara|അഡ്ജാര]], [[Abkhazia|അബ്ഘാസിയ]] എന്നീ രണ്ട് സ്വയംഭരണപ്രദേശങ്ങൾ ജോർജ്ജിയയുടെ ഭാഗമാണ്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> [[#Abkhazia|അബ്ഘാസിയയിലും]], [[#South Ossetia|സൗത്ത് ഒസ്സേഷ്യയിലും]], വസ്തുതാപരമായി സ്വതന്ത്ര രാജ്യങ്ങൾ രൂപപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. |- |valign=top|<span id="Jordan"></span>'''{{flagcountry|JOR}}'''&nbsp;– Hashemite Kingdom of Jordan * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|المملكة الأردنّيّة الهاشميّة}}&nbsp;– {{lang|ar|الأردن}} → {{transl|ar|Al Urdun&nbsp;– Al Mamlakah al Urdunīyah al Hāshimīyah}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Tanzania"></span>'''{{flag|ടാൻസാനിയ}}'''&nbsp;– United Republic of Tanzania * ''[[സ്വാഹിലി ഭാഷ|സ്വാഹിലി]]'': {{lang|sw|Tanzania}}&nbsp;– {{lang|sw|Jamhuri ya Muungano wa Tanzania}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Tanzania&nbsp;– United Republic of Tanzania |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ടാൻസാനിയയിൽ [[Zanzibar|സാൻസിബാർ]] എന്ന ഒരു സ്വയംഭരണപ്രദേശമുണ്ട്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>ടിമോർ, കിഴക്കൻ → [[#East Timor|കിഴക്കൻ ടിമോർ]] കാണുക |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം.</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> {{extent}} |- |valign=top|<span id="Tunisia"></span>'''{{flagcountry|TUN}}'''&nbsp;– Republic of Tunisia * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|الجمهورية التونسية}}&nbsp;– {{lang|ar|تونس}} → {{transl|ar|Tūnis&nbsp;– Al Jumhūrīyah at Tūnisīyah}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Tunisie}}&nbsp;– {{lang|fr|République tunisienne}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Togo"></span>'''{{flag|ടോഗോ}}'''&nbsp;– Togolese Republic * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Togo}}&nbsp;– {{lang|fr|République togolaise}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Tonga"></span>'''{{flagcountry|TON}}'''&nbsp;– Kingdom of Tonga * ''[[ടോങ്കൻ ഭാഷ|ടോങ്കൻ]]'': {{lang|to|Tonga}}&nbsp;– {{lang|to|Pule'anga Tonga}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Tonga&nbsp;– Kingdom of Tonga |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- | valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ → [[#Transnistria|ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ]] കാണുക |<span style="display:none">അംഗത്വമില്ല</span> |<span style="display:none">മോൾഡോവ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="Trinidad and Tobago"></span>'''{{flag|ട്രിനിഡാഡ് ടൊബാഗോ}}'''&nbsp;– Republic of Trinidad and Tobago * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Trinidad and Tobago&nbsp;– Republic of Trinidad and Tobago |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ട്രിനിഡാഡ് ടൊബാഗോയിൽ [[Tobago|ടൊബാഗോ]] എന്ന ഒരു സ്വയംഭരണപ്രദേശമുണ്ട്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Denmark"></span>'''{{flag|ഡെന്മാർക്ക്}} '''&nbsp;– Kingdom of Denmark * ''[[Danish language|ഡാനിഷ്]]'': {{lang|da|Danmark}}&nbsp;– {{lang|da|Kongeriget Danmark}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> [[കിംഗ്ഡം ഓഫ് ഡെന്മാർക്ക്]] സ്വയം ഭരണാധികാരമുള്ള രണ്ട് രാജ്യങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ്. <ref group="കുറിപ്പ്">കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്കുവേണ്ടി ''[[Rigsfællesskabet]]'' കാണുക.</ref> * {{flag|ഫാറോ ദ്വീപുകൾ}} ''(Føroyar/Færøerne)'' * {{flag|ഗ്രീൻലാൻഡ്}} ''(Kalaallit Nunaat/Grønland)'' |- | valign=top|ഡെമോക്രാറ്റിക് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് കോംഗോ → [[#Congo, Democratic Republic of the|കോംഗോ, ഡെമോക്രാറ്റിക് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ്]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> | |- |valign=top|<span id="Dominican Republic"></span>'''{{flag|ഡൊമനിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്}}''' |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Dominica"></span>'''{{flagcountry|DMA}}'''&nbsp;– Commonwealth of Dominica * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Dominica&nbsp;– Commonwealth of Dominica |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Tajikistan"></span>'''{{flag|താജിക്കിസ്ഥാൻ}}'''&nbsp;– Republic of Tajikistan * ''[[Tajik language|താജിക്]]'': {{lang|tg|Тоҷикистон}}&nbsp;– {{lang|tg|Ҷумҳурии Тоҷикистон}} → {{transl|tg|Tojikiston&nbsp;– Jumhurii Tojikiston}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}താജിക്കിസ്ഥാനിൽ [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province|ഗോർണോ-ബഡാഖ്സ്ഥാൻ ഓട്ടോണോമസ് പ്രോവിൻസ്]] എന്ന ഒരു സ്വയംഭരണപ്രദേശമുണ്ട്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Thailand"></span>'''{{flag|തായ്‌ലാന്റ്}}'''&nbsp;– Kingdom of Thailand * ''[[തായ് ഭാഷ|തായ്]]'': {{lang|th|ประเทศไทย}}&nbsp;– {{lang|th|ราชอาณาจักรไทย}} → {{transl|th|Prathet Thai&nbsp;– Ratcha Anachak Thai}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- | valign=top|തായ്‌വാൻ → [[#Taiwan|തായ്‌വാൻ]] |<span style="display:none">പണ്ട് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗമായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ ചില ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ സംഘടനകളിൽ ചൈനീസ് തായ്പേയ് എന്ന പേരിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.</span> |<span style="display:none">ചൈന അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="Tuvalu"></span>'''{{flagcountry|TUV}}''' * ''[[Tuvaluan language|തുവാലുവൻ]] and [[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': {{lang|tvl|Tuvalu}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}തുവാലു ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Turkmenistan"></span>'''{{flag|തുർക്ക്മെനിസ്താൻ}}''' * ''[[Turkmen language|ടർക്ക്മെൻ ഭാഷ]]'': {{lang|tk|Türkmenistan}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Turkey"></span>'''{{flag|തുർക്കി}}'''&nbsp;– Republic of Turkey * ''[[തുർക്കി ഭാഷ|തുർക്കി]]'': {{lang|tr|Türkiye}}&nbsp;– {{lang|tr|Türkiye Cumhuriyeti}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- | valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>നഗോർണോ-കാരബാക്ക് (Nagorno-Karabakh) → [[#Nagorno-Karabakh|നഗോർണോ-കാരബാക്ക്]] കാണുക |<span style="display:none">അംഗത്വമില്ല</span> |<span style="display:none">അസർബൈജാൻ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="Namibia"></span>'''{{flagcountry|NAM}}'''&nbsp;– Republic of Namibia * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Namibia&nbsp;– Republic of Namibia |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Nicaragua"></span>'''{{flag|നിക്കരാഗ്വ}}'''&nbsp;– Republic of Nicaragua * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Nicaragua}}&nbsp;– {{lang|es|República de Nicaragua}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}നിക്കരാഗ്വയിൽ [[Región Autónoma del Atlántico Sur|അറ്റ്ലാറ്റിക്കോ സുർ]], [[Región Autónoma del Atlántico Norte|അറ്റ്ലാന്റിക്കോ നോർട്ടെ]] എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് സ്വയംഭരണപ്രദേശങ്ങളുണ്ട്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Niger"></span>'''{{flagcountry|NER}}'''&nbsp;– Republic of Niger * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Niger}}&nbsp;– {{lang|fr|République du Niger}} * ''[[Hausa language|ഹൗസ]]'': {{lang|ha|Nijar}}&nbsp;– {{lang|ha|Jamhuriyar Nijar}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Netherlands"></span>'''{{flagcountry|നെതർലാന്റ്സ്}}'''<!--Link to state instead of country-->&nbsp;– Kingdom of the Netherlands <!-- Note that the Netherlands is not the sovereign state, the Kingdom is—see [[Kingdom of the Netherlands#The distinction between the Netherlands and "the Kingdom"]]. --> * ''[[ഡച്ച് ഭാഷ|ഡച്ച്]]'': {{lang|nl|Nederland}}&nbsp;– {{lang|nl|Koninkrijk der Nederlanden}} * ''[[Papiamentu|പാപിയമെന്റു]]'': {{lang|pap|Hulanda}} (or {{lang|pap|Ulanda}})&nbsp;– {{lang|pap|Reino di Hulanda}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Netherlands&nbsp;– Kingdom of the Netherlands * ''[[West Frisian language|ഫ്രിസിയൻ]]'': {{lang|fy|Nederlân}}&nbsp;– {{lang|fy|Keninkryk fan de Nederlannen}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> നെതർലാന്റ്സ് രാജ്യത്തിൽ നാല് ഘടകരാജ്യങ്ങളുണ്ട്: * {{flag|കിങ്ഡം ഓഫ് നെതർലാന്റ്സ്}} * {{flag|അരൂബ}} * {{flag|കുറകാവോ}} * {{flag|സിന്റ് മാർട്ടൻ}} കിംഗ്ഡം ഓഫ് നെതർലാന്റ്സിന്റെയും നെതർലാന്റ്സ് രാജ്യത്തിന്റെയും ഭരണകൂടം രാജ്ഞിയും മന്ത്രിമാരും ചേർന്നതാണ്. 2010-ൽ [[Netherlands Antilles|നെതർലാന്റ്സ് ആന്റിലീസ് ഇല്ലാതായതോടെ]], കുറകാവോയും സിന്റ് മാർട്ടനും കൂട്ടായ്മയുടെ ഭാഗമായ രാജ്യങ്ങളായി. ഇവയ്ക്കും അരൂബയ്ക്കും വലിയതോതിൽ സ്വയംഭരണാവകാശമുണ്ട്. മറ്റു മൂന്ന് ദ്വീപുകൾ ([[Bonaire|ബോണൈർ]], [[Saba|സാബ]], [[Sint Eustatius|സിന്റ് യൂസ്റ്റാഷ്യസ്]]) എന്നിവ നെതർലാന്റ്സിന്റെ [[Caribbean Netherlands|പ്രത്യേക മുനിസിപ്പാലിറ്റികളായി]]. "നെതർലാന്റ്സ്" എന്ന പേര് "കിംഗ്ഡം ഓഫ് നെതർലാന്റ്സിന്റെ" ചുരുക്കപ്പേരായും; അതിന്റെ ഭാഗമായ രാജ്യങ്ങളെ വിവക്ഷിക്കാനും ഉപയോഗിക്കും. "കിംഗ്ഡം ഓഫ് നെതർലാന്റ്സ്" മൊത്തമായി യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിൽ അംഗമാണെങ്കിലും യൂറോപ്യൻ യൂണിയന്റെ നിയമങ്ങൾ യൂറോപ്യൻ ഭൂഘണ്ഡത്തിലുള്ള പ്രദേശങ്ങൾക്കേ ബാധകമാവുകയുള്ളൂ |- |valign=top|<span id="New Zealand"></span>'''{{flag|ന്യൂസിലാന്റ്}}''' * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': New Zealand * ''[[Māori language|മവോറി]]'': {{lang|mi|Aotearoa}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ന്യൂസിലാന്റ് ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> ന്യൂസിലാന്റുമായി സ്വതന്ത്രമായി യോജിച്ചിരിക്കുന്ന രണ്ടു രാജ്യങ്ങളുടെ ഉത്തരവാദിത്തമുണ്ടെങ്കിലും ഈ രാജ്യങ്ങളുടെ പുറത്ത് ന്യൂസിലാന്റിന് പരമാധികാരമില്ല: * {{flag|കുക്ക് ദ്വീപുകൾ}} * {{flag|നിയുവെ}} കുക്ക് ദ്വീപുകൾക്ക് 31 ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗങ്ങളുമായും നിയുവേയ്ക്ക് 6 ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ അംഗങ്ങളുമായും നയതന്ത്രബന്ധമുണ്ട്. <ref>{{cite web | author = ഫെഡറൽ ഫോറിൻ ഓഫീസ് ഓഫ് ജർമനി | title = Beziehungen zu Deutschland | publisher = ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് ജർമനി | date = 2009 നവംബർ | url = http://www.auswaertiges-amt.de/diplo/de/Laenderinformationen/Cookinseln/Bilateral.html | accessdate = 2010-07-16 | archive-date = 2010-07-23 | archive-url = https://web.archive.org/web/20100723070259/http://www.auswaertiges-amt.de/diplo/de/Laenderinformationen/Cookinseln/Bilateral.html | url-status = dead }} കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് [[Foreign relations of the Cook Islands|കുക്ക് ദ്വീപുകളുടെ വിദേശബന്ധങ്ങൾ]] കാണുക.</ref><ref>{{cite web | author = ചൈന ഇന്റർനെറ്റ് ഇൻഫർമേഷൻ സെന്റർ | title = ഫുൾ ടെക്സ്റ്റ് ഓഫ് ജോയിന്റ് കമ്യൂണിക്വെ ഓൺ ദി എസ്റ്റാബ്ലിഷ്മെന്റ് ഓഫ് ഡിപ്ലോമാറ്റിക് റിലേഷൻസ് ബിറ്റ്വീൻ ചൈന ആൻഡ് നിയുവേ | publisher = ക്സിൻഹുവ ന്യൂസ് ഏജൻസി | date = 2007 ഡിസംബർ 13 | url = http://www.china.org.cn/english/international/235447.htm | accessdate = 2010-07-16}}</ref><ref>{{cite web | author = റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് നാവൂറു പെർമനെന്റ് മിഷൻ റ്റു ദി യുനൈറ്റഡ് നേഷൻസ് | title = ഫോറിൻ അഫയേഴ്സ് | publisher = യുനൈറ്റഡ് നേഷൻസ് | url = http://www.un.int/nauru/foreignaffairs.html | accessdate = 2010-07-16}}</ref> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ ഉടമ്പടിയുണ്ടാക്കാനുള്ള അധികാരമുണ്ട്. <ref name="untreaty1">{{Cite web |url=http://untreaty.un.org/cod/repertory/art102/english/rep_supp8_vol6-art102_e_advance.pdf |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-01-05 |archive-date=2004-07-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20040723045746/http://untreaty.un.org/cod/repertory/art102/english/rep_supp8_vol6-art102_e_advance.pdf |url-status=dead }}</ref> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ പ്രത്യേക സംഘടനകളിൽ അംഗത്വമുണ്ട്. താഴെപ്പറയുന്ന രാജ്യങ്ങൾ ന്യൂസിലാന്റിന്റെ ആശ്രിതരാജ്യങ്ങളാണ്: * {{noflag|[[Ross Dependency|റോസ് ഡിപ്പൻഡൻസി]]}} <ref name=ANT group="കുറിപ്പ്"/> * {{flag|ടോക്‌ലവ്}} ടോക്ലവിന്റെ ഭരണകൂടം [[Swains Island|സ്വൈൻസ് ദ്വീപ്]], [[American Samoa|അമേരിക്കൻ സമോവയുടെ ഭാഗങ്ങൾ]] (അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുടെ ഒരു അധീനപ്രദേശം) എന്നിവയ്ക്കുമേൽ പരമാധികാരം അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്. <ref>{{cite web | author = റേഡിയോ ന്യൂസിലാന്റ് ഇന്റർനാഷണൽ | title = അമേരിക്കൻ സമോവ ഗവർണർ റെഡി റ്റു റെസിസ്റ്റ് ടോക്ലൗ'സ് ക്ലൈം റ്റു സ്വൈൻസ് ഐലന്റ് | publisher = റേഡിയോ ന്യൂസിലാന്റ് ലിമിറ്റഡ് | date = 2007 മാർച്ച് 26 | url = http://www.rnzi.com/pages/news.php?op=read&id=31024 | accessdate = 2010-07-16}}</ref> ടോക്ലൗവിന്റെ ഈ അവകാശവാദം ന്യൂസിലാന്റ് അംഗീകരിക്കുന്നില്ല. <ref>{{cite web | author = ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് ന്യൂസിലാന്റ് | coauthors = ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് ടോക്ലൗ | title = ഡ്രാഫ്റ്റ് കോൺസ്റ്റിറ്റ്യൂഷൻ ഓഫ് ടോക്ലൗ&nbsp;– ഇംഗ്ലീഷ് | publisher = ന്യൂസിലാന്റ് മിനിസ്ട്രി ഓഫ് ഫോറിൻ അഫയേഴ്സ് ആൻഡ് ട്രേഡ് | date = 2007 ഒക്ടോബർ 8 | url = http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Pacific/Tokelau/Tokelau-Constitution-(English).php | accessdate = 2010-07-16 | archive-date = 2010-05-22 | archive-url = https://web.archive.org/web/20100522103909/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Pacific/Tokelau/Tokelau-Constitution-(English).php | url-status = dead }}</ref> |- |valign=top|<span id="Nepal"></span>'''{{flag|നേപ്പാൾ}}'''&nbsp;– Federal Democratic Republic of Nepal * ''[[Nepali language|നെപ്പാളി]]'': {{lang|ne|नेपाल}}&nbsp;– {{lang|ne|संघिय लोकतन्त्रिक गणतन्त्र नेपाल}} → {{transl|ne|Nepāl&nbsp;– Saṁghīya Loktāntrik Gaṇatantra Nepāl}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}14 സോണുകൾ (പ്രദേശങ്ങൾ) ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ് നേപ്പാൾ. |- |valign=top|<span id="Nigeria"></span>'''{{flag|നൈജീരിയ}}'''&nbsp;– Federal Republic of Nigeria * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Nigeria&nbsp;– Federal Republic of Nigeria * ''[[Hausa language|ഹൗസ]]'': {{lang|ha|Nijeriya}}&nbsp;– {{lang|ha|Jamhuriyar Taraiyar Nijeriya}} * ''[[Igbo language|ഇഗ്ബോ]]'': {{lang|ig|Naigeria}}&nbsp;– {{lang|ig|Njíkötá Óchíchìiwù Naíjíríà}} * ''[[Yoruba language|യോരൂബ]]'': {{lang|yo|Naìjírìà}}&nbsp;– {{lang|yo|Àpapọ̀ Olómìnira ilẹ̀ Nàìjíríà}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}36 സംസ്ഥാനങ്ങളും 1 ഫെഡറൽ പ്രദേശവും ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ് നൈജീരിയ. |- | valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>നോർതേൺ സൈപ്രസ് (Northern Cyprus) → [[#Northern Cyprus|നോർതേൺ സൈപ്രസ്]] കാണുക |<span style="display:none">അംഗത്വമില്ല</span> |<span style="display:none">സൈപ്രസ് അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="Norway"></span>'''{{flag|നോർവെ}}'''&nbsp;– Kingdom of Norway * ''[[Norwegian Bokmål|ബൂക്‌മാൽ]]'': {{lang|nb|Norge}}&nbsp;– {{lang|nb|Kongeriket Norge}} * ''[[Norwegian Nynorsk|നീനോർസ്ക്]]'': {{lang|nn|Noreg}}&nbsp;– {{lang|nn|Kongeriket Noreg}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Svalbard|സ്വാൽബാർഡ്]] നോർവേയുടെ അവിഭാജ്യഭാഗമാണെങ്കിലും [[Spitsbergen Treaty|സ്പിറ്റ്സ്ബർഗൻ ഉടമ്പടി]] കാരണം ഈ പ്രദേശത്തിന് പ്രത്യേക സ്ഥാനമുണ്ട്. [[Bouvet Island|ബൗവെറ്റ് ദ്വീപ്]] നോർവേയുടെ ആശ്രിതപ്രദേശമാണ്. [[Peter I Island|പീറ്റർ I ദ്വീപ്]] [[Queen Maud Land|ക്വീൻ മൗഡ് ലാന്റ്]] എന്നിവയ്ക്കുമേൽ [[Norwegian Antarctic Territory|നോർവീജിയൻ അന്റാർട്ടിക് ടെറിട്ടറിയുടെ ഭാഗമായ]] ആശ്രിതപ്രദേശങ്ങൾ എന്ന നിലയ്ക്ക് നോർവേ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്.<ref name=ANT group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Nauru"></span>'''{{flagcountry|NRU}}'''&nbsp;– Republic of Nauru * ''[[Nauruan language|നാവുറുവൻ]]'': {{lang|na|Naoero}}&nbsp;– {{lang|na|Ripublik Naoero}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Nauru&nbsp;– Republic of Nauru |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Panama"></span>'''{{flag|പനാമ}}'''&nbsp;– Republic of Panama * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Panamá}}&nbsp;– {{lang|es|República de Panamá}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- | valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>പലസ്തീൻ (Palestine) → [[#Palestine|പലസ്തീൻ]] കാണുക |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗത്വമില്ല; എന്നാലും ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ഒന്നോ അതിലധികമോ പ്രത്യേക സംഘടനകളിൽ അംഗത്വമുണ്ട്</span> |<span style="display:none">ഇസ്രായേൽ പരമാധികാരത്തെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="Paraguay"></span>'''{{flag|പരഗ്വെ}}'''&nbsp;– Republic of Paraguay * ''[[Guaraní language|ഗുവരാനി]]'': {{lang|grn|Paraguay}}&nbsp;– {{lang|grn|Tetã Paraguái}} * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Paraguay}}&nbsp;– {{lang|es|República del Paraguay}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Palau"></span>'''{{flagcountry|PLW}}'''&nbsp;– Republic of Palau * ''[[Palauan language|പലാവുവൻ]]'': {{lang|pau|Belau}}&nbsp;– {{lang|pau|Beluu er a Belau}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Palau&nbsp;– Republic of Palau |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[#United States|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുമായി]] [[Compact of Free Association|സ്വതന്ത്ര സഹകരണക്കരാറിലാണ്]] ഈ രാജ്യം. |- |valign=top|<span id="Pakistan"></span>'''{{flag|പാകിസ്താൻ}}'''&nbsp;– Islamic Republic of Pakistan * ''[[Urdu]]'': {{lang|ur|جَمْهُورْيَة إِسْلامِی پَاکِسْتَان}}&nbsp;– {{lang|ur|پَاکِسْتَان}} → {{transl|ur|Pākistān&nbsp;– Jamhūryat Islāmī Pākistān}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Pakistan&nbsp;– Islamic Republic of Pakistan * ''[[Punjabi language|പഞ്ചാബി]]'': {{lang|pa|اسلامی جمہوریہ پاکستان}}&nbsp;– {{lang|pa|پاکستان}} * ''[[Sindhi language|സിന്ധി]]'': {{lang|sd|پاکستان گنراجیۃ}}&nbsp;- {{lang|sd|پاکستان}} → {{transl|sd|Pākistān&nbsp;– Pākistān Ganarājya}} * ''[[Persian language|പേർഷ്യൻ]]'': {{lang|fa|جمهوری اسلامی پاکستان}}&nbsp;- {{lang|fa|پاکستان}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}നാല് പ്രവിശ്യകളും (പ്രോവിൻസ്) ഒരു തലസ്ഥാനപ്രദേശവും (കാപ്പിറ്റൽ ടെറിട്ടറി), ഗോത്രവർഗ്ഗപ്രദേശങ്ങളും ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ് പാകിസ്താൻ. [[#India|ഇന്ത്യയ്ക്ക്]] [[Kashmir|കാശ്മീരിനുമേലുള്ള]] പരമാധികാരം പാകിസ്താൻ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നുണ്ട്. പാകിസ്താൻ കാശ്മീരിന്റെ [[Pakistan-administered Kashmir|ചില ഭാഗങ്ങൾ]] നിയന്ത്രിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും കാശ്മീരിന്റെ ഭാഗങ്ങളൊന്നും തങ്ങളുടേതാണെന്നവകാശപ്പെടുന്നില്ല. <ref>പാകിസ്താൻ ഭരണഘടന, ആർട്ടിക്കിൾ. 1.</ref><ref>{{Cite news | author = അസ്ലം, തസ്നീം | title = 'പാകിസ്താൻ ഡസ് നോട്ട് ക്ലെയിം കാശ്മീർ ആസ് ആൻ ഇന്റഗ്രൽ പാർട്ട്...' | url = http://www.outlookindia.com/article.aspx?233374 | newspaper = ഔട്ട്ലുക്ക് ഇന്ത്യ | publisher = ദി ഔട്ട്ലുക്ക് ഗ്രൂപ്പ് | date = 2006 ഡിസംബർ 11 | accessdate = }}</ref> ഇത് തർക്കത്തിലിരിക്കുന്ന ഒരു പ്രദേശമായാണ് പാകിസ്താൻ കണക്കാക്കുന്നത്.<ref>{{Cite book | last = വില്യംസ് | first = ക്രിസ്റ്റെൻ പി. | title = ഡിസ്പൈറ്റ് നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഫ്ലിക്റ്റ്സ്: തിയറി ആൻഡ് പ്രാക്റ്റീസ് ഓഫ് മെയിന്റൈനിംഗ് വേൾഡ് പീസ് | publisher = ഗ്രീൻവുഡ് പബ്ലിഷിംഗ് ഗ്രൂപ്പ് | year = 2001 | pages = 154–155 | url = http://books.google.com/?id=OYmurpH3ahsC | isbn = 9780275969349}}</ref><ref>{{Cite book | last = പ്രുതി | first = ആർ.കെ. | title = ആൻ എൻസൈക്ലോപീഡിക് സർവേ ഓഫ് ഗ്ലോബൽ ടെററിസം ഇൻ 21സ്റ്റ് സെഞ്ച്വറി | publisher = അന്മോൽ പബ്ലിക്കേഷൻസ് പ്രവറ്റ്. ലിമിറ്റഡ്. | year = 2001 | pages = 120–121 | url = http://books.google.com/?id=C3yDkKDbZ3YC | isbn = 9788126110919 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> പാകിസ്താൻ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ഭരണപരമായ രണ്ട് പ്രദേശങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇവ പാകിസ്താനിൽ നിന്ന് പ്രത്യേകമായാണ് ഭരിക്കപ്പെടുന്നത്:<ref name=Kashmir group="കുറിപ്പ്"/> * {{flag|ആസാദ് കാശ്മീർ}} * {{noflag|[[Gilgit-Baltistan|ജിൽജിത്ത് ബാൾട്ടിസ്ഥാൻ]]}} |- |valign=top|<span id="Papua New Guinea"></span>'''{{flagcountry|PNG}}'''&nbsp;– Independent State of Papua New Guinea * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Papua New Guinea&nbsp;– Independent State of Papua New Guinea * ''[[Tok Pisin|ടോക് പിസ്സിൻ]]'': {{lang|tpi|Papua Niugini}}&nbsp;– {{lang|tpi|Independen Stet bilong Papua Niugini}}<ref>[http:tpi.wikipedia.org|wiki|Papua_Niugini]</ref> * ''[[Hiri Motu|ഹിരി മോടു]]'': {{lang|ho|Papuaniugini}} <!-- This list's main source does not provide a long-form name in any native language. If you add one, please say where you got it from. --> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}പാപ്പുവ ന്യൂ ഗിനിയ ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> [[Autonomous Region of Bougainville|ബോഗൈൻവില്ല]] എന്ന സ്വയംഭരണപ്രദേശം ഈ രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Peru"></span>'''{{flag|പെറു}}'''&nbsp;– Republic of Peru * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Perú}}&nbsp;– {{lang|es|República del Perú}} * ''[[Aymara language|അയ്മാര]]'': {{lang|ay|Piruw}}&nbsp;– {{lang|ay|Piruw Republika}} * ''[[Quechua language|ക്വെച്ചുവ]]'': {{lang|qu|Piruw}}&nbsp;– {{lang|qu|Piruw Suyu}}<ref>അയ്മാര, ക്വെച്ചുവ എന്നീ ഭാഷകളുടെ സ്രോതസ്സ്: {{cite web | author = ജിയോനേംസ് | title = പെറു | publisher = ഫ്രോലിച്ച്, വെർണർ | url = http://www.geonames.de/coupe.html | accessdate = 2010-07-14}}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Poland"></span>'''{{flag|പോളണ്ട്}}'''&nbsp;– Republic of Poland * ''[[Polish language|പോളിഷ്]]'': {{lang|pl|Polska}}&nbsp;– {{lang|pl|Rzeczpospolita Polska}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗമാണ് പോളണ്ട്.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="Portugal"></span>'''{{flag|പോർച്ചുഗൽ}}'''&nbsp;– Portuguese Republic * ''[[പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷ|പോർച്ചുഗീസ്]]'': {{lang|pt|Portugal}}&nbsp;– {{lang|pt|República Portuguesa}} * ''[[Mirandese language|മിറാൻഡീസ്]]'': {{lang|mwl|Pertual}}&nbsp;– {{lang|mwl|República Pertuesa}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> പോർച്ചുഗലിൽ [[Azores|അസോറിയാസ്]], [[Madeira|മഡൈറ]] എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് സ്വയംഭരണപ്രദേശങ്ങളുണ്ട്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> [[#Spain|സ്പെയിനിന്]] [[Olivenza|ഒലിവെൻസ]], [[Táliga|ടാലിഗ]] എന്നീ പ്രദേശങ്ങളുക്കുമേലുള്ള പരമാധികാരം പോർച്ചുഗൽ അംഗീകരിക്കുന്നില്ല.<ref name=dis /> |- | valign=top|പ്രിഡ്നെസ്ട്രോവി (Pridnestrovie) → [[#Transnistria|ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ]] |<span style="display:none">അംഗത്വമില്ല</span> |<span style="display:none">മോൾഡോവ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="Fiji"></span>'''{{flag|ഫിജി}}'''&nbsp;– Republic of Fiji * ''[[Fijian language|ഫിജിയൻ]]'': {{lang|fj|Viti}}&nbsp;– {{lang|fj|Matanitu ko Viti}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Fiji&nbsp;– Republic of Fiji * ''[[Fiji Hindi|ഹിന്ദുസ്ഥാനി]]'': {{lang|hif|फ़िजी}} / {{lang|hif|فیجی}}&nbsp;– {{lang|hif|फ़िजी गणराज्य}} / {{lang|hif|فیجی رپبلک}} → {{transl|hif|Fijī&nbsp;– Fijī dvip samooh ganarajya}} <ref>[[ദേവനാഗരി]] ലിപിയും [[ഉർദു]] ലിപിയും ഉപയോഗിക്കുന്ന ഹിന്ദുസ്ഥാനി ഭാഷയുടെ സ്രോതസ്സ് ഇതാണ് {{cite web | author = ജിയോനേംസ് | title = ഫിജി | publisher = ഫ്രോലിച്ച്, വെർണർ | url = http://www.geonames.de/coufj.html | accessdate = 2010-07-14}}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Rotuma|റോട്ടുമ]] എന്ന സ്വയം ഭരണപ്രദേശം ഫിജിയുടെ ഭാഗമാണ്.<ref name=autonomouter = റോട്ടുമ ആക്റ്റ്>| chapterurl = http://www.itc.gov.fj/lawnet/fiji_act/cap122.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050419112327/http://www.itc.gov.fj/lawnet/fiji_act/cap122.html |date=2005-04-19 }} | accessdate = 2010-07-10}}{{dead link|date=May 2011}}</ref><ref>{{cite web | autr = ഗവൺമെന്റ് ഓഫ് ഫിജി, ഓഫീസ് ഓഫ് ദി പ്രൈം മിനിസ്റ്റർ | title = ചാപ്റ്റർ 122: റോട്ടുമ ആക്റ്റ് | work = ലോസ് ഓഫ് ഫിജി | publisher = യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ദി സൗത്ത് പെസിഫിക് | year = 1978 | url = http://www.paclii.org/fj/legis/consol_act/ra103/ | accessdate = 2010-11-10 | archive-date = 2011-03-01 | archive-url = https://web.archive.org/web/20110301163146/http://www.paclii.org/fj/legis/consol_act/ra103/ | url-status = dead }}</ref> |- |valign=top|<span id="Philippines"></span>'''{{flag|ഫിലിപ്പീൻസ്}}'''&nbsp;– Republic of the Philippines * ''[[Filipino language|ഫിലിപ്പിനോ]]'', ''[[Tagalog language|താഗലോഗ്]]'' എന്നീ ഭാഷകൾ: {{lang|fil|{{lang|tl|Pilipinas}}}}&nbsp;– {{lang|fil|{{lang|tl|Republika ng Pilipinas}}}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Philippines&nbsp;– Republic of the Philippines * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Filipinas}}&nbsp;– {{lang|es|República de Filipinas}}<!-- Kept for historical importance --> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ഫിലിപ്പീൻസിൽ രണ്ട് സ്വയംഭരണപ്രദേശങ്ങളുണ്ട് ([[Autonomous Region in Muslim Mindanao|ഓട്ടോണോമസ് റീജിയൺ ഓഫ് മുസ്ലീം മിൻഡാനാവോ]]<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/>, [[Cordillera Administrative Region|കോർഡില്ലേര അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റീവ് റീജിയൺ]] എന്നിവ).<ref>{{cite web | url = http://www.lawphil.net/executive/execord/eo1987/eo_220_1987.html | title = എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഓർഡർ നമപ്ർ. 220 1987 ജൂലൈ 15 | accessdate = 2011-07-29}}</ref> [[Scarborough Shoal|സ്കാർബറോ ഷോൾ]] [[Spratly Islands|സ്പാർട്ട്ലി ദ്വീപുകളുടെ]] ചില ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവയിൽ ഭരണം നടത്തുന്നത് ഫിലിപ്പീൻസാണ് <ref name=Spratly group="കുറിപ്പ്"/>. [[#Malaysia|മലേഷ്യയുടെ]] ഭാഗമായ [[Macclesfield Bank|മക്ലെസ്ഫീൽഡ് ബാങ്ക്]], [[Sabah|സബാഹ്]], എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾക്കുമേൽ ഫിലിപ്പീൻസ് പരമാധികാരം അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്.<ref name=dis /> |- |valign=top|<span id="Finland"></span>'''{{flag|ഫിൻലാന്റ്}}'''&nbsp;– Republic of Finland * ''[[Finnish language|ഫിന്നിഷ്]]'': {{lang|fi|Suomi}}&nbsp;– {{lang|fi|Suomen tasavalta}} * ''[[Swedish language|സ്വീഡിഷ്]]'': {{lang|sv|Finland}}&nbsp;– {{lang|sv|Republiken Finland}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിൽ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> * {{flag|അലാന്ദ് ദ്വീപുകൾ}} ഫിൻലാന്റിലെ ചേരിചേരാത്തതും സ്വയംഭരണമുള്ളതുമായ ഒരു പ്രദേശമാണ്. <ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/><ref group="കുറിപ്പ്">[[അലാന്ദ് ദ്വീപുകൾ]] 1856-ലെ പാരീസ് ഉടമ്പടിയനുസരിച്ച് സൈനികവിമുക്തമാക്കപ്പെട്ടു. 1921-ൽ ലീഗ് ഓഫ് നേഷൻസ് ഇത് അംഗീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. ഫിൻലാന്റ് 1995-ൽ യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിൽ ചേർന്നപ്പോൾ ഇക്കാര്യം മറ്റൊരു രീതിയിൽ ആവർത്തിച്ചുറപ്പിക്കപ്പെട്ടു. n</ref> |- |valign=top|<span id="France"></span>'''{{flag|ഫ്രാൻസ്}}'''&nbsp;– French Republic * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|France}}&nbsp;– {{lang|fr|République française}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിൽ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> ഫ്രാൻസിന്റെ വിദൂരപ്രദേശങ്ങളായ ([[ഫ്രഞ്ച് ഗയാന]], [[ഗ്വാഡലോപ്]], [[മാർട്ടിനിക്വ്]], [[മയോട്ടെ]], [[റീയൂണിയൻ]]) എന്നിവ രാജ്യത്തിന്റെ പൂർണ്ണവും അവിഭാജ്യവുമായ ഘടകങ്ങളാണ്. ഫ്രഞ്ച് റിപ്പബ്ലിക്കിന് താഴെപ്പറയുന്ന അധിനിവേശപ്രദേശങ്ങളുമുണ്ട്: * {{noflag|[[ക്ലിപ്പർട്ടൺ ദ്വീപ്]]}} * {{flag|ഫ്രഞ്ച് പോളിനേഷ്യ}} * {{flag|ന്യൂ കാലഡോണിയ}} * {{noflag|[[സൈന്റ്-ബർത്തെലെമി]]}} * {{noflag|[[സൈന്റ് മാർട്ടിൻ]]}} * {{flag|സൈന്റ് പിയറി ആൻഡ് മിക്വലോൺ}} * {{noflag|[[വാല്ലിസ് ആൻഡ് ഫ്യൂച്യൂണ]]}} * {{flag|ഫ്രഞ്ച് സതേൺ ആൻഡ് അന്റാർട്ടിക് ലാൻഡ്സ്}} (ഇതിൽ [[അഡെലി ലാൻഡ്|അഡെലി ലാൻഡിന്റെ]] അന്റാർട്ടിക് അവകാശവാദവും പെടും).<ref name=ANT group="കുറിപ്പ്"/> [[ക്ലിപ്പർട്ടൺ ദ്വീപ്]] ഗവണ്മെന്റിന്റെ അധീനത്തിലാണ്. [[ബാൻക് ഡു ഗൈസർ]], [[ബാസ്സാസ് ഡ ഇന്ത്യ]], [[യൂറോപ ഐലന്റ്]], [[ഗ്ലോറിയോസോ ഐലന്റ്സ്]], [[ജുവാൻ ഡെ നോവ ഐലന്റ്]], മയോട്ടി, [[ട്രോമെലിൻ ഐലന്റ്]] എന്നിവയ്ക്കു മേൽ ഫ്രാൻസിനുള്ള പരമാധികാരം [[മഡഗാസ്കർ]], [[മൗറീഷ്യസ്]], [[സൈഷെൽസ്]], [[കൊമോറോസ്]] എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നുണ്ട്.<ref name=dis /> |- |valign=top|<span id="Bahamas"></span>'''{{flagcountry|Bahamas}}'''&nbsp;– Commonwealth of The Bahamas * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': The Bahamas&nbsp;– Commonwealth of The Bahamas |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} ബഹാമാസ് ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Bahrain"></span>'''{{flagcountry|BHR}}'''&nbsp;– Kingdom of Bahrain * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|مملكة البحرين}}&nbsp;– {{lang|ar|البحرين}} → {{transl|ar|Al Baḩrayn&nbsp;– Mamlakat al Baḩrayn}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Bulgaria"></span>'''{{flag|ബൾഗേറിയ}} '''&nbsp;– Republic of Bulgaria * ''[[ബൾഗേറിയൻ ഭാഷ|ബൾഗേറിയൻ]]'': {{lang|bul|България}}&nbsp;– {{lang|bul|Република България}} → {{transl|bul|Bǎlgarija&nbsp;– Republika Bǎlgarija}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="Burkina Faso"></span>'''{{flagcountry|BFA}}''' <ref group="കുറിപ്പ്">ബർക്കിന എന്നും അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്. 1984 വരെ ഈ രാജ്യത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം അപ്പർ വോൾട്ട എന്നായിരുന്നു.</ref> * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Burkina Faso}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- | valign=top|ബർമ → [[#Burma|മ്യാന്മാർ]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> | |- |valign=top|<span id="Burundi"></span>'''{{flagcountry|BDI}}'''&nbsp;– Republic of Burundi * ''[[Kirundi]]'': {{lang|rn|Uburundi}}&nbsp;– {{lang|rn|Republika y'Uburundi}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Burundi}}&nbsp;– {{lang|fr|République du Burundi}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Bangladesh"></span>'''{{flag|ബംഗ്ലാദേശ്}}'''&nbsp;– People's Republic of Bangladesh * ''[[ബംഗാളി ഭാഷ|ബംഗാളി]]'': {{lang|bn|বাংলাদেশ}}&nbsp;– {{lang|bn|গণপ্রজাতন্ত্রী বাংলাদেশ}} → {{transl|bn|Bāṁlādesh&nbsp;– Gaṇaprajātantrī Bāṁlādesh}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Barbados"></span>'''{{flagcountry|BRB}}''' * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Barbados |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ബർബാഡോസ് ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു. <ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Benin"></span>'''{{flagcountry|BEN}}'''&nbsp;– Republic of Benin <ref group="കുറിപ്പ്">പണ്ട് [[Dahomey|ഡഹോമേ]] എന്നായിരുന്നു ഈ പ്രദേശത്തെ വിളിച്ചിരുന്നത്. ഇതായിരുന്നു 1975 വരെ ബെനിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം.</ref> * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Bénin}}&nbsp;– {{lang|fr|République du Bénin}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Belarus"></span>'''{{flagcountry|BLR}}'''&nbsp;– Republic of Belarus * ''[[ബെലാറൂസിയൻ ഭാഷ|ബെലാറൂസിയൻ]]'': {{lang|be|Беларусь}}&nbsp;– {{lang|be|Рэспубліка Беларусь}} → {{transl|be|Bielarus'&nbsp;– Respublika Bielarus'}} * ''[[റഷ്യൻ ഭാഷ|റഷ്യൻ]]'': {{lang|ru|Беларусь}}&nbsp;– {{lang|ru|Республика Беларусь}} → {{transl|ru|Belarus'&nbsp;– Respublika Belarus'}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Belize"></span>'''{{flag|ബെലീസ്}}''' * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Belize |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ബെലീസ് ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Belgium"></span>'''{{flag|ബെൽജിയം}} '''&nbsp;– Kingdom of Belgium * ''[[ഡച്ച് ഭാഷ|ഡച്ച്]]'': {{lang|nl|België}}&nbsp;– {{lang|nl|Koninkrijk België}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Belgique}}&nbsp;– {{lang|fr|Royaume de Belgique}} * ''[[ജർമൻ ഭാഷ|ജർമൻ]]'': {{lang|de|Belgien}}&nbsp;– {{lang|de|Königreich Belgien}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> കമ്യൂണിറ്റികളും പ്രദേശങ്ങളും, ഭാഷയനുസരിച്ചുള്ള പ്രദേശങ്ങളുമുൾപ്പെട്ട ഫെഡറേഷനാണ് ബെൽജിയം. |- |valign=top|<span id="Bolivia"></span>'''{{flagcountry|BOL}}'''&nbsp;– Plurinational State of Bolivia * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Bolivia}}&nbsp;– {{lang|es|Estado Plurinacional de Bolivia}} * ''[[അയ്മാര ഭാഷ|ഐമാര]]'': {{lang|ay|Wuliwya}}&nbsp;– {{lang|ay|Wuliwya Suyu}} * ''[[ഗുവാരാണി ഭാഷ|ഗുവാരാണി]] (Guaraní)'': {{lang|grn|Volívia}}&nbsp;– {{lang|grn|Tetã Volívia}} * ''[[ക്വെച്ചുവ ഭാഷ|ക്വെച്ചുവ]]'': {{lang|qu|Buliwya}}&nbsp;– {{lang|qu|Buliwya Mama Llaqta}}<ref>ബൊളീവിയയിൽ മറ്റ് 33 ഔദ്യോഗികഭാഷകളുണ്ട്. ഐമാര, ഗുവാരാണി, ക്വെച്ചുവ എന്നിവയുടെ സ്രോതസ്സ് താഴ്പ്പെറയുന്നു {{cite web | author = കോൺസുലേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ബ്രസീൽ ഇൻ സാന്റാ ക്രൂസ് ഡെ ലാ സിയേറ | title = ഡാറ്റോസ് ഡെ ബൊളീവിയ | publisher = ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് ബ്രസീൽ | url = http://www.consbras.org.bo/bolivia/bolivia.html | accessdate = 2010-07-15 | archive-date = 2010-07-01 | archive-url = https://web.archive.org/web/20100701130016/http://www.consbras.org.bo/bolivia/bolivia.html | url-status = dead }}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Bosnia and Herzegovina"></span>'''{{flag|ബോസ്നിയ ഹെർസെഗോവിന}}''' * ''[[ബോസ്നിയൻ ഭാഷ|ബോസ്നിയൻ]]'': {{lang|bs|Bosna i Hercegovina}} * ''[[സെർബിയൻ ഭാഷ|സെർബിയൻ]]'': {{lang|sr|Босна и Херцеговина}} → {{transl|sr|Bosna i Hercegovina}} * ''[[ക്രൊയേഷ്യൻ ഭാഷ|ക്രൊയേഷ്യൻ]]'': {{lang|hr|Bosna i Hercegovina}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ബോസ്നിയ ആൻഡ് ഹെർസഗോവിന എന്ന രാജ്യം [[Federation of Bosnia and Herzegovina|ഫെഡരേഷൻ ഓഫ് ബോസ്നിയ ആൻഡ് ഹെർസഗോവിന]], [[Republika Srpska|റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് സ്ർപ്സ്ക]] എന്നീ രണ്ടു പ്രദേശങ്ങളുടെ ഫെഡറേഷനാണ്.<ref group="കുറിപ്പ്">ബോസ്നിയ ഹെർസൊഗോവിനയുടെ വിഭജനത്തെപ്പറ്റിയുള്ള കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് [[Dayton Agreement|ഡൈട്ടൺ എഗ്രീമെന്റും]] [http://www.ohr.int/dpa/default.asp?content_id=380 ദി ജനറൽ അഗ്രീമെന്റ് ഫോർ പീസ് ഇൻ ബോസ്നിയ ആൻഡ് ഹെർസഗോവിനയും] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150604163946/http://www.ohr.int/dpa/default.asp?content_id=380 |date=2015-06-04 }} (1995 ഡിസംബർ 14) കാണുക. ഓഫീസ് ഓഫ് ദി ഹൈ റെപ്രസന്റേറ്റീവ്. ശേഖരിച്ചത് 2011 ഫെബ്രുവരി 28.</ref> |- |valign=top|<span id="Botswana"></span>'''{{flagcountry|BWA}}'''&nbsp;– Republic of Botswana * ''[[ട്സ്വാന ഭാഷ|ട്സ്വാന]]'': {{lang|tn|Botswana}}&nbsp;– {{lang|tn|Lefatshe la Botswana}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Botswana&nbsp;– Republic of Botswana |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Brunei"></span>'''{{flag|ബ്രൂണൈ}}'''&nbsp;– State of Brunei, Abode of Peace * ''[[മലായ് ഭാഷ|മലായ്]]'': {{lang|ms|Brunei}}&nbsp;– {{lang|ms|Negara Brunei Darussalam}} * ''[[ജാവി ലിപി|ജാവി]]'': {{lang|ms|نڬارا بروني دارالسلام}}&nbsp;– {{lang|ms|بروني}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ബ്രൂണൈ രാജ്യം സ്പാർട്ട്ലി ദ്വീപുകളുടെ ചില പ്രദേശങ്ങൾക്കുമേൽ പരമാധികാരം അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്. <ref name=Spratly group="കുറിപ്പ്">[[Spratly Islands|സ്പാർട്ട്ലി ദ്വീപുകൾക്ക്]] മേലുള്ള പരമാധികാരം [[People's Republic of China|ചൈന]], [[Republic of China|തായ്‌വാൻ]], [[Vietnam|വിയറ്റ്നാം]], ബ്രൂണൈ, [[#Malaysia|മലേഷ്യ]], [[#Philippines|ഫിലിപ്പീൻസ്]] എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിൽ തർക്കത്തിലിരിക്കുകയാണ്. ബ്രൂണൈ ഒഴിച്ചുള്ള രാജ്യങ്ങൾ ഈ ദ്വീപസമൂഹത്തിറ്റ്നെ ഭാഗങ്ങൾ കൈവശം വച്ചിട്ടുണ്ട് ([[List of territorial disputes|അതിർത്തിത്തർക്കങ്ങളുടെ പട്ടിക കാണുക]]).</ref> |- |valign=top|<span id="Brazil"></span>'''{{flag|ബ്രസീൽ}} '''&nbsp;– Federative Republic of Brazil * ''[[പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷ|പോർച്ചുഗീസ്]]'': {{lang|pt|Brasil}}&nbsp;– {{lang|pt|República Federativa do Brasil}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}26 സംസ്ഥാനങ്ങളും 1 ഫെഡറൽ ജില്ലയും ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ് ബ്രസീൽ |- |valign=top|<span id="Bhutan"></span>'''{{flag|ഭൂട്ടാൻ}} '''&nbsp;– Kingdom of Bhutan * ''[[സോങ്ഹ ഭാഷ|സോങ്ഹ]] (Dzongkha)'': <big>{{lang|dz|འབྲུག་ཡུལ}}་&nbsp;– {{lang|dz|འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་}} </big> → {{transl|dz|Druk Yul&nbsp;– Druk Gyalkhap}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- | valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>ദക്ഷിണ ഒസ്സെഷ്യ (South Ossetia) → [[#South Ossetia|സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]] കാണുക |<span style="display:none">അംഗത്വമില്ല</span> |<span style="display:none">ജോർജിയ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="Korea South"></span>'''{{flag|ദക്ഷിണ കൊറിയ}}'''&nbsp;– Republic of Korea * ''[[കൊറിയൻ ഭാഷ|കൊറിയൻ]]'': {{lang|ko|한국}}&nbsp;– {{lang|ko|대한민국}} → {{transl|ko|Han’guk&nbsp;– Taehan Min’guk}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|NKOREA}} {{extent}}ദക്ഷിണ കൊറിയയിൽ സ്വയംഭരണാധികാരമുള്ള ഒരു പ്രദേശമുണ്ട്. [[Jeju-do|ജെജു ഡോ]].<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/><ref>{{cite web|author=കിയുൺ മിൻ|title=ഗ്രീറ്റിംഗ്സ്|publisher=ജെജു സ്പെഷ്യൽ സെൽഫ്-ഗവേണിംഗ് പ്രോവിൻസ്|url=http://english.jeju.go.kr/contents/index.php?mid=02|accessdate = 2010-11-10}}</ref> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗമായ ഉത്തരകൊറിയ ദക്ഷിണകൊറിയയെ അംഗീകരിക്കുന്നില്ല.<ref name="koreas" group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="South Sudan"></span>'''{{flag|ദക്ഷിണ സുഡാൻ}}'''&nbsp;– Republic of South Sudan * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': South Sudan&nbsp;– Republic of South Sudan |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Abyei|അബൈയി]] എന്ന പ്രദേശത്തിനുമേൽ [[#Sudan|റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് സുഡാനുമായി]] തർക്കത്തിലാണ്.<ref name=dis /> |- |valign=top|<span id="South Africa"></span>'''{{flag|ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക}}'''&nbsp;– Republic of South Africa * ''[[Afrikaans]]'': {{lang|af|Suid-Afrika}}&nbsp;– {{lang|af|Republiek van Suid-Afrika}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': South Africa&nbsp;– Republic of South Africa * ''[[Northern Sotho language|വടക്കൻ സോതോ]]'': {{lang|nso|Afrika-Borwa}}&nbsp;– {{lang|nso|Rephaboliki ya Afrika-Borwa}} * ''[[Sotho language|സോതോ]]'': {{lang|st|Afrika Borwa}}&nbsp;– {{lang|st|Rephaboliki ya Afrika Borwa}} * ''[[Southern Ndebele language|തെക്കൻ എൻഡെബെലെ]]'': {{lang|nr|Sewula Afrika}}&nbsp;– {{lang|nr|iRiphabliki yeSewula Afrika}} * ''[[Swazi language|സ്വാസി]]'': {{lang|ss|Ningizimu Afrika}}&nbsp;– {{lang|ss|iRiphabhulikhi yeNingizimu Afrika}} * ''[[Tsonga language|സോങ്ക]]'': {{lang|ts|Afrika Dzonga}}&nbsp;– {{lang|ts|Riphabliki ra Afrika Dzonga}} * ''[[Tswana language|സ്വാന]]'': {{lang|tn|Aforika Borwa}}&nbsp;– {{lang|tn|Rephaboliki ya Aforika Borwa}} * ''[[Venda language|വെൻട]]'': {{lang|ve|Afurika Tshipembe}}&nbsp;– {{lang|ve|Riphabuḽiki ya Afurika Tshipembe}} * ''[[Xhosa language|ക്സോസ]]'': {{lang|xh|uMzantsi Afrika}}&nbsp;– {{lang|xh|iRiphabliki yaseMzantsi Afrika}} * ''[[Zulu language|സുലു]]'': {{lang|zu|Ningizimu Afrika}}&nbsp;– {{lang|zu|iRiphabliki yaseNingizimu Afrika}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Laos"></span>'''{{flagcountry|LAO}}'''&nbsp;– Lao People's Democratic Republic * ''[[ലാവോ ഭാഷ|ലാവോ]]'': {{lang|lo|ລາວ}}&nbsp;– {{lang|lo|ສາທາລະນະລັດປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ}} → {{transl|lo|Lao&nbsp;– Sathalanalat Paxathipatai Paxaxôn Lao}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Latvia"></span>'''{{flagcountry|LVA}}'''&nbsp;– Republic of Latvia * ''[[ലാത്വിയൻ ഭാഷ|ലാത്വിയൻ]]'': {{lang|lt|Latvija}}&nbsp;– {{lang|lt|Latvijas Republika}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം..<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="Lebanon"></span>'''{{flag|ലെബനാൻ}}'''&nbsp;– Lebanese Republic * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|الجمهوريّة اللبنانيّة}}&nbsp;– {{lang|ar|لبنان}} → {{transl|ar|Lubnān&nbsp;– Al Jumhūrīyah al Lubnānīyah}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Liban}}&nbsp;– {{lang|fr|République libanaise}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Lesotho"></span>'''{{flagcountry|LSO}}'''&nbsp;– Kingdom of Lesotho * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Lesotho&nbsp;– Kingdom of Lesotho * ''[[സോത്തോ ഭാഷ|സോത്തോ]]'': Lesotho&nbsp;– Mmuso wa Lesotho |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Liberia"></span>'''{{flagcountry|LBR}}'''&nbsp;– Republic of Liberia * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Liberia&nbsp;– Republic of Liberia |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Libya"></span>'''{{flagcountry|LBY}}''' * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|ليبيا}}&nbsp;→ {{transl|ar|Lībyā}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Muammar Gaddafi|ഗദ്ദാഫിയുടെ]] [[Great Socialist People's Libyan Arab Jamahiriya|പഴയ സർക്കാരിനെ]], പിന്തുണയ്ക്കുന്ന ചില രാജ്യങ്ങൾ ഇപ്പോഴുമുണ്ട്. |- |valign=top|<span id="Liechtenstein"></span>'''{{flagcountry|LIE}}'''&nbsp;– Principality of Liechtenstein * ''[[ജർമൻ ഭാഷ|ജർമൻ]]'': {{lang|de|Liechtenstein}}&nbsp;– {{lang|de|Fürstentum Liechtenstein}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Lithuania"></span>'''{{flagcountry|LTU}}'''&nbsp;– Republic of Lithuania * ''[[ലിത്വാനിയൻ ഭാഷ|ലിത്വാനിയൻ]]'': {{lang|lt|Lietuva}}&nbsp;– {{lang|lt|Lietuvos Respublika}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="Madagascar"></span>'''{{flag|മഡഗാസ്കർ}}'''&nbsp;– Republic of Madagascar * ''[[മലഗാസി ഭാഷ|മലഗാസി]]'': {{lang|mg|Madagasikara}}&nbsp;– {{lang|mg|Repoblikan'i Madagasikara}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Madagascar}}&nbsp;– {{lang|fr|Republique de Madagascar}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}ഫ്രാൻസിന്റെ അധീനതയിലുള്ള [[Banc du Geyser|ബാങ്ക് ഡു ഗീസർ]], [[Juan de Nova Island|ജുവാൻ ഡി നോവ ദ്വീപ്]], [[Glorioso Islands|ഗ്ലോറിയോസോ ദ്വീപുകൾ]] എന്നിവയ്ക്കുമേൽ മഡഗാസ്കർ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്.<ref name=dis/> |- |valign=top|<span id="Central African Republic"></span>'''{{flagcountry|CAF}}''' * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|République centrafricaine}} * ''[[സാങ്കോ ഭാഷ|സാങ്കോ]]'': {{lang|sg|Ködörösêse tî Bêafrîka}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Malawi"></span>'''{{flagcountry|MWI}}'''&nbsp;– Republic of Malawi * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Malawi&nbsp;– Republic of Malawi * ''[[ചിച്ചേവ ഭാഷ|ചിച്ചേവ]]'': {{lang|ny|Malaŵi}}&nbsp;– {{lang|ny|Dziko la Malaŵi}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Malaysia"></span>'''{{flag|മലേഷ്യ}}''' * ''[[മലായ് ഭാഷ|മലായ്]]'': {{lang|ms|Malaysia}} * ''[[ജാവി ലിപി|ജാവി]]'': {{lang|ms|مليسيا}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Malaysia * ''[[Chinese language|ചൈനീസ്]]'': {{lang|zh|马来西亚}} → {{transl|zh|Măláixīyà}} * ''[[തമിഴ് ഭാഷ|തമിഴ്]]'': {{lang|ta|மலேசியா}} → {{transl|ta|Malēciyā}} <ref>ജാവി ലിപിയുടെയും തമിഴ്, ചൈനീസ് ലിപികളുടെയും സ്രോതസ്സ് {{cite web | author = ജിയോനേംസ് | title = മലേഷ്യ | publisher = ഫ്രോലിച്ച്, വെർണർ | url = http://www.geonames.de/coumy.html | accessdate = 2010-07-14}}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}13 സംസ്ഥാനങ്ങളും 3 ഫെഡറൽ പ്രവിശ്യകളും ചേർന്ന ഒരു ഫെഡറേഷനാണ് മലേഷ്യ. [[Spratly Islands|സ്പാർട്ട്ലി ദ്വീപുകളുടെ]] ഭാഗം തങ്ങളുടേതാണെന്ന് മലേഷ്യ അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്.<ref name=Spratly group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Maldives"></span>'''{{flag|മാലദ്വീപ്}}'''&nbsp;– Republic of Maldives * ''[[Dhivehi language|ധിവേഹി]]'': {{lang|dv|ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާ}}&nbsp;– {{lang|dv|ދިވެހިރާއްޖެ}} → {{transl|dv|Dhivehi Raajje&nbsp;– Dhivehi Raajjeyge Jumhooriyyaa}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Mali"></span>'''{{flagcountry|MLI}}'''&nbsp;– Republic of Mali * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Mali}}&nbsp;– {{lang|fr|République du Mali}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Malta"></span>'''{{flag|മാൾട്ട}}'''&nbsp;– Republic of Malta * ''[[Maltese language|മാൾട്ടീസ്]]'': {{lang|mt|Malta}}&nbsp;– {{lang|mt|Repubblika ta' Malta}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Malta&nbsp;– Republic of Malta |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- | valign=top|മാസിഡോണിയ → [[#Macedonia|റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് മാസിഡോണിയ]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> | |- |valign=top|<span id="Marshall Islands"></span>'''{{flagcountry|MHL}}'''&nbsp;– Republic of the Marshall Islands * ''[[Marshallese language|മാർഷലീസ്]]'': {{lang|mh|Aelōn̄ in M̧ajeļ}}&nbsp;– {{lang|mh|Aolepān Aorōkin M̧ajeļ}}<ref>പണ്ടുകാലത്തെ പ്രാദേശിക രൂപത്തിന്റെ സ്രോതസ്സ് {{cite web | author = ജിയോനേംസ് | title = മാർഷൽ ഐലന്റ്സ് | publisher = ഫ്രോലിച്ച്, വെർണർ | url = http://www.geonames.de/coumh.html | accessdate = 2010-07-14}}</ref> * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Marshall Islands&nbsp;– Republic of the Marshall Islands |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} [[#United States|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുമായി]] [[Compact of Free Association|സ്വതന്ത്ര സഹകരണക്കരാറിലാണ്]] (കമ്പാക്റ്റ് ഓഫ് ഫ്രീ അസ്സോസിയേഷൻ) ഈ റിപ്പബ്ലിക്ക്. |- |valign=top|<span id="Mauritania"></span>'''{{flagcountry|MRT}}'''&nbsp;– Islamic Republic of Mauritania * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|الجمهورية الإسلامية الموريتانية}}&nbsp;– {{lang|ar|موريتانيا}} → {{transl|ar|Mūrītāniyā&nbsp;– Al Jumhūrīyah al Islāmīyah al Mūrītānīyah}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Mauritanie}}&nbsp;– {{lang|fr|République Islamique de la Mauritanie}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Mauritius"></span>'''{{flagcountry|MUS}}'''&nbsp;– Republic of Mauritius * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Mauritius&nbsp;– Republic of Mauritius * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Île Maurice}}&nbsp;– {{lang|fr|République de Maurice}} * ''[[Mauritian Creole|മൗറീഷ്യൻ ക്രിയോൾ]]'': {{lang|mfe|Moris}}&nbsp;– {{lang|mfe|Repiblik Moris}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}മൗറീഷ്യസിൽ ഒരു സ്വയംഭരണാവകാശമുള്ള ദ്വീപുണ്ട് ([[Rodrigues|റോഡ്രിഗസ്]]).<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> മൗറീഷ്യസ് [[British Indian Ocean Territory|ബ്രിട്ടന്റെ ഇന്ത്യാമഹാസമുദ്രത്തിലെ പ്രദേശങ്ങളും]] ഫ്രാൻസിന്റെ അധിനിവേശത്തിലുള്ള ദ്വീപായ [[Tromelin Island|ട്രോമെലിനും]] തങ്ങളുടേതാനെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്.<ref name=dis /> |- |valign=top|<span id="Mexico"></span>'''{{flag|മെക്സിക്കോ}}'''&nbsp;– United Mexican States * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|México}}&nbsp;– {{lang|es|Estados Unidos Mexicanos}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}31 സംസ്ഥാനങ്ങളും ഒരു ഫെഡറൽ ജില്ലയുമടങ്ങുന്ന ഫെഡറേഷനാണ് മെക്സിക്കോ. |- |valign=top|<span id="Micronesia"></span>'''{{flagcountry|FSM}}''' * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Federated States of Micronesia |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[#United States|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുമായി]] [[Compact of Free Association|സ്വതന്ത്രസഹകരണക്കരാറിലാണ്]] ഈ രാജ്യം. ഇത് നാല് സംസ്ഥാനങ്ങൾ ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ്. |- |valign=top|<span id="Moldova"></span>'''{{flag|മൊൾഡോവ}}'''&nbsp;– Republic of Moldova * ''[[Romanian language|റൊമാനിയൻ]]'':<ref group="കുറിപ്പ്">[[Moldovan language|മോൾഡോവൻ ഭാഷ]] റുമാനിയൻ ഭാഷയായാണ് സാധാരണ കണക്കാക്കാറ്. [[Moldovan language|മോൾഡോവൻ ഭാഷ കാണുക]].</ref> {{lang|ro|Moldova}}&nbsp;– {{lang|ro|Republica Moldova}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}മോൾഡോവയിൽ [[Gagauzia|ഗാഗൗസിയ]], [[#Transnistria|ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ]] എന്നീ സ്വയംഭരണപ്രദേശങ്ങളുണ്ട്. ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ ഫലത്തിൽ സ്വതന്ത്രരാജ്യമാണ്. |- |valign=top|<span id="Monaco"></span>'''{{flagcountry|MCO}}'''&nbsp;– Principality of Monaco * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Monaco}}&nbsp;– {{lang|fr|Principauté de Monaco}} * ''[[Monégasque dialect|മൊനേഗാസ്ക്]]'': {{lang|roa|Múnegu}}&nbsp;– {{lang|roa|Principatu de Múnegu}} * ''[[ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷ|ഇറ്റാലിയൻ]]'': {{lang|it|Monaco}}&nbsp;– {{lang|it|Principato di Monaco}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Mongolia"></span>'''{{flag|മംഗോളിയ}}''' * ''[[Mongolian language|മംഗോളിയൻ]]'': {{lang|mn|Монгол улс}} → {{transl|mn|Mongol uls}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Montenegro"></span>'''{{flagcountry|MNE}}''' * ''[[Montenegrin language|മോണ്ടനെഗ്രിൻ]]'': {{lang|srp|Црна Гора}} → {{transl|srp|Crna Gora}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Morocco"></span>'''{{flagcountry|MAR}}'''&nbsp;– Kingdom of Morocco * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|المملكة المغربية}}&nbsp;– {{lang|ar|المغرب}} → {{transl|ar|Al Maghrib&nbsp;– Al Mamlakah al Maghribīyah}} * ''[[Berber languages|ബെർബെർ]]'': {{lang|ber|ⵍⵎⴰⵖⵔⵉⴱ}}&nbsp;– {{lang|ber|ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵏ ⵍⵎⴰⵖⵔⵉⴱ}} → {{transl|ber|Lmaɣrib&nbsp;– Tagldit n Lmaɣrib}}<ref>ബെർബെർ ഭാഷയുടെ സ്രോതസ്സ് {{cite web | title = റോയൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ദി അമാസിഘ് കൾച്ചർ | publisher = ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് മൊറോക്കോ | url = http://www.ircam.ma/amz/index.php | language = ബെർബെർ | accessdate = 2011-10-11 | archive-date = 2012-05-27 | archive-url = https://www.webcitation.org/67yUGyzwm?url=http://www.ircam.ma/amz/index.php | url-status = dead }}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Western Sahara|വെസ്റ്റേൺ സഹാറയ്ക്കുമേൽ]] പരമാധികാരമുണ്ടെന്ന് മൊറോക്കോ അവകാശപ്പെടുന്നു. ഈ പ്രദേശത്ത്ന്റെ സിംഹഭാഗവും മൊറോക്കോ നിയന്ത്രിക്കുന്നുമുണ്ട്. [[#SADR|സഹ്രാവി അറബ് ഡെമോക്രാറ്റിക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക്]] ഈ അവകാശവാദം അംഗീകരിക്കുന്നില്ല. [[#Spain|സ്പെയിനിന്]] [[Ceuta|സിയൂട്ട]], [[Melilla|മെലില്ല]] "[[Plazas de soberanía|പ്ലാസാസ് ഡി സോബെറേനിയ]]" എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾക്കുമേലുള്ള പരമാധികാരം മൊറോക്കോ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നുണ്ട്.<ref name=dis /> |- |valign=top|<span id="Mozambique"></span>'''{{flagcountry|MOZ}}'''&nbsp;– Republic of Mozambique * ''[[പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷ|പോർച്ചുഗീസ്]]'': {{lang|pt|Moçambique}}&nbsp;– {{lang|pt|República de Moçambique}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Burma"></span>'''{{flagcountry|Myanmar}}'''&nbsp;– Republic of the Union of Myanmar <ref group="കുറിപ്പ്">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ ബർമയുടെ ചുരുക്കപ്പേരായി ഉപയോഗിക്കുന്നത് "മ്യാന്മാർ" എന്ന പുതിയ പേരാണ്. ഭരണകൂടം ഇംഗ്ലീഷിലെ ഔദ്യോഗിക നാമം "യൂണിയൻ ഓഫ് മ്യാന്മാർ (Union of Myanmar)" എന്നതിൽ നിന്ന് "റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ദി യൂണിയൻ ഓഫ് മ്യാന്മാർ (Republic of the Union of Myanmar)" എന്നാക്കി 2010 ഒക്ടോബറിൽ മാറ്റി.</ref><ref>{{Cite news|title=മ്യാന്മാർ ഗെറ്റ്സ് ന്യൂ ഫ്ലാഗ്, ഒഫ്ഫീഷ്യൽ നേം, ആന്തം|url=http://ca.reuters.com/article/topNews/idCATRE69K2HM20101021|publisher=റോയിട്ടേഴ്സ്|date=2010 ഒക്ടോബർ 21|accessdate=2010 ഒക്ടോബർ 22|archive-date=2011-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20110427194356/http://ca.reuters.com/article/topNews/idCATRE69K2HM20101021|url-status=dead}}</ref> * ''[[ബർമീസ് ഭാഷ|ബർമീസ്]]'': <font face=Padauk>{{lang|my|မြန်မာပြည်}}&nbsp;– {{lang|my|ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်‌}}</font> → {{transl|my|Myanma&nbsp;– Pyidaungzu Myanma Naingngandaw}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Yemen"></span>'''{{flagcountry|YEM}}'''&nbsp;– Republic of Yemen * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|الجمهوريّة اليمنية}}&nbsp;– {{lang|ar|اليمن}} → {{transl|ar|Al Yaman&nbsp;– Al Jumhūrīyah al Yamanīyah}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- | valign=top|യുനൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ് → [[#United Arab Emirates|ഐക്യ അറബ് എമിറേറ്റുകൾ]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> | |- |valign=top|<span id="United Kingdom"></span>'''{{flag|യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം}}'''&nbsp;– United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': United Kingdom&nbsp;– United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland * ''[[Scots language|സ്കോട്ട്സ്]]'': {{lang|sco|Unitit Kinrick&nbsp;– Unitit Kinrick o Great Breetain an Northren Ireland}} * ''[[Scottish Gaelic|സ്കോട്ടിഷ് ഗാലിക്]]'': {{lang|gd|Rìoghachd Aonaichte&nbsp;– Rìoghachd Aonaichte na Breatainn Mòire agus Èireann a Tuath}} * ''[[Welsh language|വെൽഷ്]]'': {{lang|cy|Teyrnas Unedig&nbsp;– Teyrnas Unedig Prydain Fawr a Gogledd Iwerddon}}<ref>ഐറിഷ്, സ്കോട്ടിസ്, വെൽഷ് എന്നീ ഭാഷകളുടെ സ്രോതസ്സ്: {{cite web | author = ജിയോനേംസ് | title = യുനൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം | publisher = ഫ്രോലിച്ച്, വെർണർ | url = http://www.geonames.de/cougb.html | accessdate = 2010-07-14}}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> ദി യുനൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> [[ഇംഗ്ലണ്ട്]], [[നോർതേൺ അയർലന്റ്]], [[സ്കോട്ട്ലാന്റ്]], [[വെയിൽസ്]] എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ചേർന്നതാണ് യുനൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം. ഇതിന്റെ വിദൂര അധിനിവേശപ്രദേശങ്ങൾ ഇവയാണ്: * {{noflag|[[Akrotiri and Dhekelia|അക്രോടിരി ആൻഡ് ഢെകേലിയ]]}} * {{flag|ആൻഗ്വില്ല}} * {{flag|ബെർമൂഡ}} * {{flag|ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യൻ ടെറിട്ടറി}} ([[#Mauritius|മൗറീഷ്യസ്]], [[#Seychelles|സെയ്ഷെൽസ്]] എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ഇതിനെ എതിർക്കുന്നുണ്ട്)<ref name=dis /> * {{flag|ബ്രിട്ടീഷ് വിർജിൻ ദ്വീപുകൾ}} * {{flag|കേയ്മാൻ ദ്വീപുകൾ}} * {{flag|ഫാക്ലാന്റ് ദ്വീപുകൾ}} ([[#Argentina|അർജന്റീന]] ബ്രിട്ടന്റെ പരമാധികാരം അംഗീകരിക്കുന്നില്ല)<ref name=dis /> * {{flag|ജിബ്രാൾട്ടർ}} ([[#Spain|സ്പെയിൻ]] [[Disputed status of Gibraltar|അംഗീകരിക്കുന്നില്ല]]) * {{flag|മോണ്ട്സെറാറ്റ്}} * {{flag|പിറ്റ്കൈൻ ദ്വീപുകൾ}} * {{flag|സെന്റ് ഹെലെന, അസൻഷൻ, ട്രിസ്റ്റൻ ഡാ കൂഞ്ഞ}} * {{flag|സൗത്ത് ജോർജ്ജിയ ആൻഡ് സൗത്ത് സാൻഡ്വിച്ച് ഐലന്റ്സ്}} * {{flag|ടർക്സ്-കൈകോസ് ദ്വീപുകൾ}} * {{flag|ബ്രിട്ടീഷ് അന്റാർട്ടിക് ടെറിട്ടറി}} <ref name=ANT group="കുറിപ്പ്"/> (അർജന്റീനയും [[#Chile|ചിലിയും]] ബ്രിട്ടന്റെ ഈ പ്രദേശത്തിനുമേലുള്ള അവകാശവാദത്തെ എതിർക്കുന്നുണ്ട്.) ബ്രിട്ടന്റെ കിരീടധാരിക്ക് മൂന്ന് സ്വയംഭരണാവകാശമുള്ള ക്രൗൺ ആശ്രിതപ്രദേശങ്ങൾക്കുമേൽ പരമാധികാരമുണ്ട്: * {{flag|ഗൂൺസി}} യുടെ കീഴിൽ മൂന്ന് ആശ്രിതപ്രദേശങ്ങളുണ്ട്: ** {{flag|ആൽഡർനി}} ** {{flag|ഹേം}} ** {{flag|സാർക്}} * {{flag|ഐൽ ഒഫ് മാൻ}} * {{flag|ജേഴ്സി}} |- | valign=top|യുനൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് → [[#United States|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> | |- |valign=top|<span id="Luxembourg"></span>'''{{flagcountry|LUX}}'''&nbsp;– Grand Duchy of Luxembourg * ''[[ലക്സംബർഗിഷ് ഭാഷ|ലക്സംബർഗിഷ്]]'': {{lang|lb|Lëtzebuerg}}&nbsp;– {{lang|lb|Groussherzogdem Lëtzebuerg}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Luxembourg}}&nbsp;– {{lang|fr|Grand-Duché du Luxembourg}} * ''[[ജർമൻ ഭാഷ|ജർമൻ]]'': {{lang|de|Luxemburg}}&nbsp;– {{lang|de|Großherzogtum Luxemburg}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="Vatican City"></span>'''{{flagcountry|VAT}}'''&nbsp;– State of the Vatican City * ''[[Latin]]'': {{lang|la|Civitas Vaticana}}&nbsp;– {{lang|la|Status Civitatis Vaticanæ}} * ''[[ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷ|ഇറ്റാലിയൻ]]'': {{lang|it|Città del Vaticano}}&nbsp;– {{lang|it|Stato della Città del Vaticano}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Cité du Vatican}}&nbsp;– {{lang|fr|État de la Cité du Vatican}}<ref name="gmfa">Source for name in official languages is the Federal Foreign Office of Germany (see [[#Bibliography|bibliography]])</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ നിരീക്ഷക പദവി |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Holy See|തിരുസഭയുടെ]] (ഹോളി സീ) ഭരണത്തിൻ കീഴിലുള്ള പരമാധികാരമുള്ള ഒരു അസ്തിത്വമാണ് വത്തിക്കാൻ. [[Foreign relations of the Holy See#Bilateral relations|178രാജ്യങ്ങളുമായി]] വത്തിക്കാന് നയതന്ത്രബന്ധമുണ്ട്. വത്തിക്കാന് "അംഗത്വമില്ലാത്ത രാജ്യം" എന്ന നിലയിൽ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ സ്ഥിരം നിരീക്ഷകപദവിയുണ്ട്<ref name="unnms">{{cite web|title=നോൺ-മെംബർ സ്റ്റേറ്റ്സ് ആൻഡ് എന്റിറ്റീസ് |url=http://www.un.org/en/members/nonmembers.shtml|publisher=യുനൈറ്റഡ് നേഷൻസ്|accessdate=2010 ആഗസ്റ്റ് 30|date=2008 ഫെബ്രുവരി 29}}</ref> [[IAEA|ഐ.എ.ഇ.എ.]], [[ITU|ഐ.ടി.യു.]], [[UPU|യു.പി.യു.]], [[WIPO|ഡബ്ല്യൂ.ഐ.പി.ഒ.]] എന്നിവയിൽ വത്തിക്കാന് അംഗത്വമുണ്ട്. [[മാർപ്പാപ്പ]] നിയമിക്കുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥരാണ് വത്തിക്കാൻ സിറ്റി ഭരിക്കുന്നത്. മാർപ്പാപ്പ റോമിലെ അതിരൂപതയുടെ ബിഷപ്പും ഔദ്യോഗികമലാതെയുള്ള (''ex officio'') തരത്തിൽ വത്തിക്കാനിലെ പരമാധികാരിയുമാണ്. [[#Italy|ഇറ്റലിയിൽ]] വത്തിക്കാനു പുറത്തുള്ള ധാരാളം[[Properties of the Holy See|വസ്തുവകകൾ]] ഭരിക്കുന്നതും തിരുസഭയാണ്. |- |valign=top|<span id="Vanuatu"></span>'''{{flagcountry|VUT}}'''&nbsp;– Republic of Vanuatu * ''[[Bislama]]'': {{lang|bi|Vanuatu}}&nbsp;– {{lang|bi|Ripablik blong Vanuatu}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Vanuatu&nbsp;– Republic of Vanuatu * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Vanuatu}}&nbsp;– {{lang|fr|République du Vanuatu}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Vietnam"></span>'''{{flag|വിയറ്റ്നാം}}'''&nbsp;– Socialist Republic of Vietnam * ''[[Vietnamese language|വിയറ്റ്നാമീസ്]]'': {{lang|vi|Việt Nam}}&nbsp;– {{lang|vi|Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Paracel Islands|പാരാസെൽ ദ്വീപുകൾക്കും]] <ref name=Paracel group="കുറിപ്പ്"/> [[Spratly Islands|സ്പാർട്ട്ലി ദ്വീപുകൾക്കും]] മേൽ വിയറ്റ്നാം പരമാധികാരം അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്.<ref name=Spratly group="കുറിപ്പ്"/><ref name=dis /> |- |valign=top|<span id="Venezuela"></span>'''{{flag|വെനിസ്വേല}}'''&nbsp;– Bolivarian Republic of Venezuela * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Venezuela}}&nbsp;– {{lang|es|República Bolivariana de Venezuela}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}23 സംസ്ഥാനങ്ങളൂം ഒരു തലസ്ഥാന ജില്ലയും ഫെഡറൽ ഡിപ്പൻഡൻസികളും ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ് വെനസ്വേല. |- |valign=top|<span id="Sri Lanka"></span>'''{{flag|ശ്രീലങ്ക}}'''&nbsp;– Democratic Socialist Republic of Sri Lanka * ''[[Sinhala language|സിംഹള]]'': {{lang|si|ශ්රී ලංකා}}&nbsp;– {{lang|si|ශ්රී ලංකා ප්රජාතාන්ත්රික සමාජවාදී ජනරජය}} → {{transl|si|Shrī Laṁkā&nbsp;– Shrī Laṁkā Prajātāntrika Samājavādī Janarajaya}} * ''[[തമിഴ് ഭാഷ|തമിഴ്]]'': {{lang|ta|இலங்கை}}&nbsp;– {{lang|ta|இலங்கை சனநாயக சோசலிசக் குடியரசு}} → {{transl|ta|Ilaṅkai&nbsp;– Ilaṅkai Jaṉanāyaka Choṣhalichak Kuṭiyarachu}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}പണ്ട് [[Ceylon|സിലോൺ]] എന്ന് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. |- |valign=top|<span id="Samoa"></span>'''{{flag|സമോവ}}'''&nbsp;– Independent State of Samoa * ''[[Samoan language|സമോവൻ]]'': {{lang|sm|Sāmoa}}&nbsp;– {{lang|sm|Malo Sa‘oloto Tuto'atasi o Sāmoa}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Samoa&nbsp;– Independent State of Samoa |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- | valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>സഹ്രാവി അറബ് ഡെമോക്രാറ്റിക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക് (Sahrawi Arab Democratic Republic) → [[#SADR|സഹ്രാവി അറബ് ഡെമോക്രാറ്റിക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക്]] |<span style="display:none">അംഗത്വമില്ല</span> |<span style="display:none">മൊറോക്കോ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="San Marino"></span>'''{{flagcountry|SMR}}'''&nbsp;– Republic of San Marino * ''[[ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷ|ഇറ്റാലിയൻ]]'': {{lang|it|San Marino}}&nbsp;– {{lang|it|Repubblica di San Marino}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Zambia"></span>'''{{flag|സാംബിയ}}'''&nbsp;– Republic of Zambia * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Zambia&nbsp;– Republic of Zambia * ''[[Bemba language|ബെംബ]]'': {{lang|bem|Zambia}}&nbsp;– {{lang|bem|Ichalo Ca Zambia}} * ''[[Kaonde language|കവോണ്ടെ]]'': {{lang|kqn|Zambia}}&nbsp;– {{lang|kqn|Kyalo Kya Zambia}} * ''[[Lozi language|ലോസി]]'': {{lang|loz|Zambia}}&nbsp;– {{lang|loz|Naha Zambia Ye Ipusa}} * ''[[Chewa language|ചെവാ]]'': {{lang|ny|Zambia}}&nbsp;– {{lang|ny|Dziko La Zambia}} * ''[[Tonga language (Zambia)|ടോങ്ക]]'': {{lang|bnt|Zambia}}&nbsp;– {{lang|bnt|Cisi Ca Zambia}}<ref name="gmfa"/> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="São Tomé and Príncipe"></span>'''{{flagcountry|STP}}'''&nbsp;– Democratic Republic of São Tomé and Príncipe * ''[[പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷ|പോർച്ചുഗീസ്]]'': {{lang|pt|São Tomé e Príncipe}}&nbsp;– {{lang|pt|República Democrática de São Tomé e Príncipe}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}സാവോ ടോം ആൻഡ് പ്രിൻസിപ്പെയിൽ [[Príncipe|പ്രിൻസിപ്പെ]] എന്ന സ്വയംഭരണപ്രദേശമുണ്ട്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Zimbabwe"></span>'''{{flagcountry|ZWE}}'''&nbsp;– Republic of Zimbabwe * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Zimbabwe&nbsp;– Republic of Zimbabwe * ''[[Northern Ndebele language|എൻഡെബെലെ]]'': {{lang|nd|Zimbabwe}}&nbsp;– {{lang|nd|iRiphabliki ye Zimbabwe}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Singapore"></span>'''{{flag|സിംഗപ്പൂർ}}'''&nbsp;– Republic of Singapore * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Singapore&nbsp;– Republic of Singapore * ''[[Malay language|മലായ്]]'': {{lang|ms|Singapura}}&nbsp;– {{lang|ms|Republik Singapura}} * ''[[Chinese language|ചൈനീസ്]]'': {{lang|zh|新加坡}}&nbsp;– {{lang|zh|新加坡共和国}} → {{transl|zh|Xinjiapo&nbsp;– Xinjiapo Gongheguo}} * ''[[തമിഴ് ഭാഷ|തമിഴ്]]'': {{lang|ta|சிங்கப்பூர்}}&nbsp;– {{lang|ta|சிங்கப்பூர் குடியரசு}} → {{transl|ta|Chiṅkappūr&nbsp;– Chiṅkappūr Kuṭiyarachu}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Sierra Leone"></span>'''{{flagcountry|SLE}}'''&nbsp;– Republic of Sierra Leone * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Sierra Leone&nbsp;– Republic of Sierra Leone |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Syria"></span>'''{{flag|സിറിയ}}'''&nbsp;– Syrian Arab Republic * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|الجمهوريّة العربيّة السّوريّة}}&nbsp;– {{lang|ar|سورية}} → {{transl|ar|Sūrīyah&nbsp;– Al Jumhūrīyah al ‘Arabīyah as Sūrīyah}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[#Israel|ഇസ്രായേൽ]] [[Golan Heights|ഗോലാൻ കുന്നുകൾ]] കൈവശം വച്ചിരിക്കുകയാണ്.<ref name="golanocc"/> |- |valign=top|<span id="Sudan"></span>'''{{flagcountry|SDN}}'''&nbsp;– Republic of the Sudan * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|جمهورية السودان}}&nbsp;– {{lang|ar|السودان}} → {{transl|ar|As Sūdān&nbsp;– Jumhūrīyat as Sūdān}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Sudan&nbsp;– Republic of the Sudan |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}15 സംസ്ഥാനങ്ങൾ ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ് സുഡാൻ. [[Abyei|അബൈയി]] എന്ന പ്രദേശത്തിന്മേലുള്ള പരമാധികാർമ് [[#South Sudan|ദക്ഷിണസുഡാനുമായി]] തർക്കത്തിലാണ്. |- | valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>സുഡാൻ, ദക്ഷിണ → [[#South Sudan|ദക്ഷിണ സുഡാൻ]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> | |- |valign=top|<span id="Suriname"></span>'''{{flagcountry|SUR}}'''&nbsp;– Republic of Suriname * ''[[ഡച്ച് ഭാഷ|ഡച്ച്]]'': {{lang|nl|Suriname}}&nbsp;– {{lang|nl|Republiek Suriname}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Senegal"></span>'''{{flag|സെനെഗൽ}}'''&nbsp;– Republic of Senegal * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Sénégal}}&nbsp;– {{lang|fr|République du Sénégal}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Serbia"></span>'''{{flag|സെർബിയ}}'''&nbsp;– Republic of Serbia * ''[[Serbian language|സെർബിയൻ]]'': {{lang|sr|Србија}}&nbsp;– {{lang|sr|Република Србија}} → {{transl|sr|Srbija&nbsp;– Republika Srbija}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}സെർബിയയിൽ [[Vojvodina|വോജ്വോഡിന]], [[Kosovo and Metohija|കോസോവോ ആൻഡ് മെറ്റോഹിജിയ]] എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് സ്വയംഭരണപ്രദേശങ്ങളുണ്ട്.<ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> കോസോഫോ ആൻഡ് മെറ്റോഹിജിയയുടെ സിംഹഭാഗവും യഥാർത്ഥത്തിൽ [[#Kosovo|റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് കൊസോവിന്റെ]] നിയന്ത്രണത്തിലാണ്. |- | valign=top|സെൻട്രൽ ആഫ്രിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്ക് → [[#Central African Republic|മദ്ധ്യ ആഫ്രിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്ക്]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> | |- |valign=top|<span id="Seychelles"></span>'''{{flagcountry|SYC}}'''&nbsp;– Republic of Seychelles * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Seychelles&nbsp;– Republic of Seychelles * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Seychelles}}&nbsp;– {{lang|fr|République des Seychelles}} * ''[[Seychellois Creole|സെസെൽവ]]'': {{lang|crs|Sesel}}&nbsp;– {{lang|crs|Repiblik Sesel}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}സെയ്ഷെയ്ൽസ് [[British Indian Ocean Territory|ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യൻ ടെറിട്ടറിക്കുമേൽ]] അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്.<ref name=dis /> |- |valign=top|<span id="Saint Kitts and Nevis"></span>'''{{flagcountry|KNA}}'''&nbsp;– Federation of Saint Christopher and Nevis * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Saint Kitts and Nevis&nbsp;– Federation of Saint Christopher and Nevis |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}സൈന്റ് കീറ്റ്സ് ആൻഡ് നീവസ് ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> 14 പാരിഷുകൾ ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണിത്. <ref name=federal group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Saint Lucia"></span>'''{{flagcountry|LCA}}''' * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Saint Lucia |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}സൈന്റ് ലൂസിയ ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Saint Vincent and the Grenadines"></span>'''{{flagcountry|VCT}}''' * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Saint Vincent and the Grenadines |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}സൈന്റ് വിൻസന്റ് ആൻഡ് ഗ്രനേഡൈൻസ് ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> |- |valign=top|<span id="Cyprus"></span>'''{{flag|സൈപ്രസ്}}'''&nbsp;– Republic of Cyprus * ''[[Greek language|ഗ്രീക്ക്]]'': {{lang|el|Κύπρος}}&nbsp;– {{lang|el|Κυπριακή Δημοκρατία}} → {{transl|el|Kýpros&nbsp;– Kypriakí Dimokratía}} * ''[[തുർക്കി ഭാഷ|തുർക്കി]]'': {{lang|tr|Kıbrıs}}&nbsp;– {{lang|tr|Kıbrıs Cumhuriyeti}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്"/> വടക്കുകിഴക്കൻ ഭാഗം വസ്തുതാപരമായി വടക്കൻ സൈപ്രസ് എന്ന സ്വതന്ത്ര രാജ്യമാണ്. [[ടർക്കി]] എന്ന ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാംഗം വടക്കൻ സൈപ്രസിനെ അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref group="കുറിപ്പ്">[[Foreign relations of Cyprus|സൈപ്രസിന്റെ അന്താരാഷ്ട്രബന്ധങ്ങളും]], [[Cyprus dispute|സൈപ്രസ് തർക്കവും]] കാണുക.</ref> |- |valign=top|<span id="Somalia"></span>'''{{flagcountry|SOM}}'''&nbsp;– Somali Republic * ''[[Somali language|സൊമാലി]]'': {{lang|so|Soomaaliya}}&nbsp;– {{lang|so|Jamhuuriyadda Soomaaliya}} * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|جمهورية الصومال}}&nbsp;– {{lang|ar|الصومال}} → {{transl|ar|Aş Şūmāl&nbsp;– Jumhūrīyat aş Şūmāl}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Somali Republic * ''[[ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷ|ഇറ്റാലിയൻ]]'': Somalo Repubblica |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}സൊമാലിയയുടെ [[Transitional Federal Government|ഔദ്യോഗിക സർക്കാർ]] (ടി.എഫ്.ജി) രാജ്യത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം മാത്രമേ നിയന്ത്രിക്കുന്നുള്ളൂ. [[Puntland|പണ്ട്ലാന്റ്]], [[Galmudug|ഗാൽമുഡഗ്]] എന്നിവ സൊമാലിയയുടെ സ്വയംഭരണപ്രദേശങ്ങളായി സ്വയം പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട് (ഈ അവകാശവാദം ഔദ്യോഗികസർക്കാർ അംഗീകരിക്കുന്നില്ല),<ref>{{Cite book | last = വെല്ലർ | first = മാർക്ക് | coauthors = നോബ്സ്, കാതറൈൻ | title = അസിമട്രിക് ഓട്ടോണമി ആൻഡ് സെറ്റിൽമെന്റ് ഓഫ് എത്ഥ്നിക് കോൺഫ്ലിക്റ്റ്സ് | publisher = യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് പെൻസില്വാനിയ പ്രെസ്സ് | year = 2010 | location = ഫിലാഡെൽഫിയ, യുനൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് | page = | url = http://books.google.com/?id=ru-DIWuuObEC | isbn = 9780812242300}}</ref>{{Request quotation|date=March 2011}} [[#Somaliland|സൊമാലിലാന്റ്]] ഫലത്തിൽ ഒരു സ്വതന്ത്രരാജ്യം രൂപീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. |- | valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>സൊമാലിലാന്റ് (Somaliland) → [[#Somaliland|സൊമാലിലാന്റ്]] കാണുക |<span style="display:none">അംഗത്വമില്ല</span> |<span style="display:none">സൊമാലിയ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="Solomon Islands"></span>'''{{flag|സോളമൻ ദ്വീപുകൾ}}''' * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Solomon Islands |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}സോളമൻ ഐലന്റ്സ് ബ്രിട്ടീഷ് കോമൺവെൽത്തിൽ പെടുന്നു.<ref name=realm group="കുറിപ്പ്"/> |- | valign=top|<span style="display:none">ZZZ</span>സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ (South Ossetia) → [[#South Ossetia|സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]] കാണുക |<span style="display:none">അംഗത്വമില്ല</span> |<span style="display:none">ജോർജിയ അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നു </span> | |- |valign=top|<span id="Saudi Arabia"></span>'''{{flag|സൗദി അറേബ്യ}}'''&nbsp;– Kingdom of Saudi Arabia * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|المملكة العربيّة السّعوديّة}}&nbsp;– {{lang|ar|السعودية}} → {{transl|ar|As Su‘ūdīyah&nbsp;– Al Mamlakah al ‘Arabīyah as Su‘ūdīyah}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} <!--Sealand is not a sovereign state according to the definition in the introduction of this article and should not be included--> <!--Scotland is not a sovereign state according to the definition in the introduction of this article and should not be included--> |- |valign=top|<span id="Spain"></span>'''{{flag|സ്പെയിൻ}}'''&nbsp;– Kingdom of Spain * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|España}}&nbsp;– {{lang|es|Reino de España}} * ''[[Aragonese language|അർഗൊണീസ്]]'': {{lang|an|Espanya}}&nbsp;– {{lang|an|Reino d'Espanya}} * ''[[Asturian language|അസ്റ്റൂറിയൻ]]'': {{lang|ast|España}}&nbsp;– {{lang|ast|Reinu d’España}} * ''[[Basque language|ബാസ്ക്വ്]]'': {{lang|eu|Espainia}}&nbsp;– {{lang|eu|Espainiako Erresuma}} * ''[[Catalan language|കാറ്റലൻ]]'': {{lang|ca|Espanya}}&nbsp;– {{lang|ca|Regne d'Espanya}} * ''[[Galician language|ഗാലീസിയൻ]]'': {{lang|gl|España}}&nbsp;– Reino de España * ''[[Occitan language|ഓക്സിറ്റാൻ]]'': {{lang|oc|Espanha}}&nbsp;– {{lang|oc|Reialme d'Espanha}}<ref name="gmfa"/><ref>പ്രാദേശിക, ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകളിലെ പേരിന്റെ സ്രോതസ്സ്: {{cite web | author = ജിയോനേംസ് | title = സ്പെയിൻ | publisher = ഫ്രോലിച്ച്, വെർണർ | url = http://www.geonames.de/coues.html | accessdate = 2010-07-14}}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> സ്പെയിൻ സ്വയംഭരണാവകാശമുള്ള സമൂഹങ്ങളും (കമ്യൂണിറ്റികൾ) നഗരങ്ങളും ചേർന്നതാണ്. <ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്"/> [[Ceuta|സിയൂട്ട]], [[Isla de Alborán|ഐല ഡെ അൽബോറബ്]], [[Perejil Island|ഐല പെറെജിൽ]], [[Islas Chafarinas|ഐലാസ് ചാഫാറിനാസ്]], [[Melilla|മെലില്ല]], [[Peñón de Alhucemas|പെനോൻ ഡെ അൽഹൂസെമാസ്]] എന്നിവയ്ക്കുമേൽ സ്പെയിനിനുള്ള പരമാധികാരം [[#Morocco|മൊറോക്കോ]] അംഗീകരിക്കുന്നില്ല. [[Olivenza|ഒളിവെൻസ]], [[Táliga|ടാലിഗ]] എന്നിവയ്ക്കുമേലുള്ള പരമാധികാരം [[#Portugal|പോർച്ചുഗൽ]] അംഗീകരിക്കുന്നില്ല. ജിബ്രാൾട്ടറിനുമേൽ സ്പെയിൻ [[Disputed status of Gibraltar|പരമാധികാരം അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്]].<ref name=dis /> |- |valign=top|<span id="Slovakia"></span>'''{{flag|സ്ലോവാക്യ}}'''&nbsp;– Slovak Republic * ''[[Slovak language|സ്ലോവാക്]]'': {{lang|sk|Slovensko}}&nbsp;– {{lang|sk|Slovenská republika}} * ''[[Hungarian language|ഹങ്കേറിയൻ]]'': {{lang|hu|Szlovákia}}&nbsp;– {{lang|hu|Szlovák Köztársaság}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="Slovenia"></span>'''{{flag|സ്ലൊവീന്യ}}'''&nbsp;– Republic of Slovenia * ''[[Slovene language|സ്ലോവേനിയൻ]]'': {{lang|sl|Slovenija}}&nbsp;– {{lang|sl|Republika Slovenija}} * ''[[ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷ|ഇറ്റാലിയൻ]]'': {{lang|it|Slovenia}}&nbsp;– {{lang|it|Repubblica slovena}} * ''[[Hungarian language|ഹങ്കേറിയൻ]]'': {{lang|hu|Szlovénia}}&nbsp;– {{lang|hu|a Szlovén Köztársaság}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="Swaziland"></span>'''{{flagcountry|SWZ}}'''&nbsp;– Kingdom of Swaziland * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Swaziland&nbsp;– Kingdom of Swaziland * ''[[Swazi language|സ്വാസി]]'': {{lang|ss|eSwatini}}&nbsp;– {{lang|ss|Umbuso weSwatini}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Switzerland"></span>'''{{flagcountry|CHE}}'''&nbsp;– Swiss Confederation * ''[[ജർമൻ ഭാഷ|ജർമൻ]]'': {{lang|de|Schweiz}}&nbsp;– {{lang|de|Schweizerische Eidgenossenschaft}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Suisse}}&nbsp;– {{lang|fr|Confédération suisse}} * ''[[ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷ|ഇറ്റാലിയൻ]]'': {{lang|it|Svizzera}}&nbsp;– {{lang|it|Confederazione Svizzera}} * ''[[Romansh language|റൊമാൻഷ്]]'': {{lang|rm|Svizra}}&nbsp;– {{lang|rm|Confederaziun Svizra}} * ''[[Latin]]'': {{lang|la|Helvetia}}&nbsp;– {{lang|la|Confoederatio Helvetica}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}26 കന്റോണുകൾ ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ് സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്. |- |valign=top|<span id="Sweden"></span>'''{{flag|സ്വീഡൻ}}'''&nbsp;– Kingdom of Sweden * ''[[Swedish language|സ്വീഡിഷ്]]'': {{lang|sv|Sverige}}&nbsp;– {{lang|sv|Konungariket Sverige}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="Haiti"></span>'''{{flagcountry|HTI}}'''&nbsp;– Republic of Haiti * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Haïti}}&nbsp;– {{lang|fr|République d’Haïti}} * ''[[Haitian Creole language|ഹൈതിയൻ ക്രിയോൾ]]'': {{lang|ht|Ayiti}}&nbsp;– {{lang|ht|Repiblik d’Ayiti}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Hungary"></span>'''{{flag|ഹംഗറി}}''' * ''[[Hungarian language|ഹങ്കേറിയൻ]]'': {{lang|hu|Magyarország}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗം.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- | valign=top|ഹോളി സീ → [[#Vatican City|വത്തിക്കാൻ നഗരം]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Honduras"></span>'''{{flag|ഹോണ്ടുറാസ്}}'''&nbsp;– Republic of Honduras * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|Honduras}}&nbsp;– {{lang|es|República de Honduras}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |- |valign=top|<span id="Russia"></span>'''{{flag|റഷ്യ}}'''&nbsp;– Russian Federation * ''[[റഷ്യൻ ഭാഷ|റഷ്യൻ]]'': {{lang|ru|Россия}}&nbsp;– {{lang|ru|Российская Федерация}} → {{transl|ru|Rossiya&nbsp;– Rossiyskaya Federatsiya}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}റിപ്പബ്ലിക്കുകൾ, ഒബ്ലാസ്റ്റുകൾ, ക്രൈസ്, സ്വയംഭരണാവകാശമുള്ള കോക്രുഗുകൾ, ഫെഡറൽ നഗരങ്ങൾ, ഒരു സ്വയംഭരണാവകാശമുള്ള ഒബ്ലാസ്റ്റ് എന്നിങ്ങനെ 83 ഫെഡറൽ മേഖലകൾ (സബ്ജക്റ്റുകൾ) ചേർന്ന ഫെഡറേഷനാണ് റഷ്യ. പ്രത്യേക വംശങ്ങളുടെ റിപ്പബ്ലിക്കുകളാണ് (എത്ഥ്നിക്ക് റിപ്പബ്ലിക്കുകൾ) ഈ മേഖലകൾ പലതും. <ref name=autonomous group="കുറിപ്പ്" /> റഷ്യക്ക് സൗത്ത് [[Kuril Islands|ക്യൂറിൽ ദ്വീപുകൾക്ക്]] മേലുള്ള പരമാധികാരം [[#Japan|ജപ്പാൻ]] അംഗീകരിക്കുന്നില്ല. |- | valign=top|റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് കോംഗോ → [[#Congo, Republic of the|കോംഗോ, റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ്]] |<span style="display:none">ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം</span> |<span style="display:none">ഇല്ല</span> | |- |valign=top|<span id="Macedonia"></span>'''{{flag|റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് മാസിഡോണിയ}}'''&nbsp;– Republic of Macedonia * ''[[മാസിഡോണിയൻ ഭാഷ|മാസിഡോണിയൻ]]'': {{lang|mk|Македонија}}&nbsp;– {{lang|mk|Република Македонија}} → {{transl|mk|Makedonija&nbsp;– Republika Makedonija}} * ''[[അൽബേനിയൻ ഭാഷ|അൽബേനിയൻ]]'': {{lang|sq|Maqedonia}}&nbsp;- {{lang|sq|Republika e Maqedonisë}} |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[Macedonia naming dispute|മാസഡോണിയയുടെ പേര് സംബന്ധിച്ച തർക്കം]] കാരണം ഈ രാജ്യത്തെ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയും അന്താരാഷ്ട്രസംഘടകളും ചില രാജ്യങ്ങളും "ദി ഫോർമർ യൂഗോസ്ലാവ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് മാസഡോണിയ" എന്നാണ് വിവക്ഷിക്കുന്നത്. |- |valign=top|<span id="Romania"></span>'''{{flag|റൊമാനിയ}}''' * ''[[Romanian language|റോമാനിയൻ]]'': {{lang|ro|România}} * ''[[Hungarian language|ഹങ്കേറിയൻ]]'': {{lang|hu|Románia}}<ref>{{cite web |url=http://www.mfa.gov.hu/NR/rdonlyres/108C135D-AEFD-41BD-A398-FE0EF9C8C868/0/Romania.pdf |title=ഹങ്കേറിയൻ ഫോറിൻ മിനിസ്ട്രി ഇൻഫർമേഷൻ ഷീറ്റ് |format=PDF |date= |accessdate=2011-12-18 |archive-date=2011-07-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721105657/http://www.mfa.gov.hu/NR/rdonlyres/108C135D-AEFD-41BD-A398-FE0EF9C8C868/0/Romania.pdf |url-status=dead }}</ref> |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ അംഗമാണ് റൊമാനിയ.<ref name=EU group="കുറിപ്പ്" /> |- |valign=top|<span id="Rwanda"></span>'''{{flagcountry|RWA}}'''&nbsp;– Republic of Rwanda * ''[[Kinyarwanda|കിന്യാർവാണ്ട]]'': {{lang|rw|Rwanda}}&nbsp;– {{lang|rw|Republika y'u Rwanda}} * ''[[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]]'': {{lang|fr|Rwanda}}&nbsp;– {{lang|fr|République du Rwanda}} * ''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Rwanda&nbsp;– Republic of Rwanda |<span style="display:none">A</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗം |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}} |-style="background:Lightgrey;" class="sortbottom" |align=center|<span style="display:none">ZZZ</span>↑ [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ]] അംഗരാജ്യങ്ങളും [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ]] പൊതുസഭയിൽ നിരീക്ഷകപദവിയുള്ള രാജ്യങ്ങളും ↑ |<span style="display:none">A ZZZ</span> |<span style="display:none">ZZZ</span> | |- style="background:Darkgrey;" |align=center|<span style="display:none">ZZZ</span> |<span style="display:none">AB</span> |<span style="display:none">B</span> | |- style="background:Lightgrey;" class="sortbottom" |align=center|<span style="display:none">ZZZ</span>↓ മറ്റുരാജ്യങ്ങൾ ↓ |<span style="display:none">D AAA</span> |<span style="display:none">ZZZ</span> | |- |valign=top|<span id="Abkhazia"></span>'''{{flag|അബ്ഘാസിയ}}'''&nbsp;– Republic of Abkhazia * ''[[Abkhaz language|അബ്ഘാസ്]]'': {{lang|ab|Аҧсны}}&nbsp;– {{lang|ab|Аҧсны Аҳәынҭқарра}} → {{transl|ab|Apsny&nbsp;– Apsny Akheyntkarra}} * ''[[റഷ്യൻ ഭാഷ|റഷ്യൻ]]'': {{lang|ru|Aбхазия}}&nbsp;– {{lang|ru|Республика Абхазия}} → {{transl|ru|Abhaziya&nbsp;– Respublika Abhaziya}} | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> അംഗത്വമില്ല | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|GEORGIA}} {{extent}}റഷ്യ, നാവുറു, നിക്കരാഗ്വ, തുവാലു<ref>{{cite web |url=http://www.mfaabkhazia.net/en/node/1082 |title=ഓൺ ദി എസ്റ്റാബ്ലിഷ്മെന്റ് ഓഫ് ഡിപ്ലോമാറ്റിക് റിലേഷൻസ് ബിറ്റ്വീൻ റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് അബ്ഘാസിയ ആൻഡ് തുവാലു. &#124; ദി മിനിസ്ട്രി ഓഫ് ഫോറിൻ അഫയേഴ്സ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് അബ്ഘാസിയ |publisher=Mfaabkhazia.net |date= |accessdate=2011-12-18 |archive-date=2011-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111111113856/http://www.mfaabkhazia.net/en/node/1082 |url-status=dead }}</ref>, വാനുവാട്ടു, വെനസ്വേല<ref name="STPETTIMES">{{cite news|title=ഷാവേസ് ബാക്ക്സ് അബ്ഘാസിയ, സൗത്ത് ഒസെഷ്യ|url=http://www.times.spb.ru/index.php?action_id=2&story_id=32067|newspaper=സെന്റ് പീറ്റേഴ്സ്ബർഗ് ടൈംസ്| date=2010 ജൂലൈ 27|accessdate=2011 ജൂൺ 5|agency=അസ്സോസിയേറ്റഡ് പ്രസ്സ്}}</ref>, സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ, ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ<ref name=ASOTREC>{{cite web|url=http://www.newsru.com/russia/17nov2006/aup.html|language=റഷ്യൻ|date=2006-11-17|accessdate=2011-06-05|title=Абхазия, Южная Осетия и Приднестровье признали независимость друг друга и призвали всех к этому же|publisher=newsru.com}}</ref> എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ അബ്ഘാസിയയെ [[International recognition of Abkhazia and South Ossetia|അംഗീകരിക്കുന്നുണ്ട്]] ഈ രാജ്യം മുഴുവൻ തങ്ങളുടെ [[Government of the Autonomous Republic of Abkhazia|ഓട്ടോണോമസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് അബ്ഘാസിയയുടെ]] ഭാഗമാണെന്ന് [[#Georgia|ജോർജ്ജിയ]] അവകാശപ്പെടുന്നു. |- |valign=top|<span id="Cook Islands"></span>'''{{flag|കുക്ക് ദ്വീപുകൾ}}''' *''[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]]'': Cook Islands *''[[Cook Islands Māori]]'': Kūki 'Āirani | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ഒന്നോ അതിലധികമോ പ്രത്യേക സംഘടനകളിൽ അംഗത്വമുണ്ട്. |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[#N|ന്യൂസിലാന്റുമായി]], സ്വതന്ത്രസഹകരണത്തിലുള്ള രാജ്യമാണിത്. ജപ്പാൻ, നെതർലാന്റ്സ്, ചൈന എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ഇതിനെ അംഗീകരിക്കുന്നു. പല ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ സംഘടകളുടെയും അംഗമാണ് കുക്ക് ദ്വീപുകൾ. ഉടമ്പടികളിലേർപ്പെടാനുള്ള അവകാശവും കുക്ക് ദ്വീപുകൾക്കുണ്ട്. <ref name="untreaty1"/> ന്യൂസിലാന്റിന്റെ [[Monarchy of New Zealand|രാജ്യത്തലവൻ]] തന്നെയാണ് ഇവിടുത്തെയും രാജ്യത്തലവൻ. പൗരത്വവും ന്യൂസിലാന്റിനും ഈ രാജ്യത്തിനും ഒന്നുതന്നെ. |- |valign=top|<span id="Kosovo"></span>'''{{flag|കൊസോവ്}}'''&nbsp;– Republic of Kosovo * ''[[Albanian language|അൽബേനിയൻ]]'': {{lang|sq|Kosova}}&nbsp;– {{lang|sq|Republika e Kosovës}} * ''[[Serbian language|സെർബിയൻ]]'': {{lang|sr|Косово}} / {{lang|sr|Kosovo}}&nbsp;– {{lang|sr|Република Косово}} / {{lang|sr|Republika Kosovo}} | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗത്വമില്ല; എന്നാലും ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ഒന്നോ അതിലധികമോ പ്രത്യേക സംഘടനകളിൽ അംഗത്വമുണ്ട് | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|SERBIA}} {{extent}}കൊസോവോ ഏകപക്ഷീയമായി 2008-ൽ സ്വാതന്ത്ര്യം പ്രഖ്യാപിക്കുകയുണ്ടായി, 91 ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ അംഗങ്ങളുടെയും തായ്‌വാന്റെയും അംഗീകാരം കൊസോവോയ്ക്കുണ്ട്. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സുരക്ഷാസമിതിയുടെ 1244-ആം പ്രമേയമനുസരിച്ച് കൊസോവോ ഔദ്യോഗികമായി ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ഇടക്കാല ഭരണ സംവിധാനത്തിൻ കീഴിലാണ്. സെർബിയ കൊസോവോയ്ക്കുമേൽ പരമാധികാരമുണ്ട് എന്ന അവകാശവാദം മുറുകെപ്പിടിക്കുന്നുണ്ട്. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ മറ്റംഗങ്ങളും അംഗങ്ങളല്ലാത്ത രാജ്യങ്ങളും സെർബിയയുടെ പരമാധികാരം അംഗീകരിക്കുകയോ ഇക്കാര്യത്തിൽ ഒരു നിലപാടെടുക്കാതിരിക്കുകയോ ആണ് ചെയ്യുന്നത്. [[International Monetary Fund|ഇന്റർനാഷണൽ മോണിട്ടറി ഫണ്ട്]], [[World Bank Group|ലോകബാങ്ക്]] എന്നിവയിൽ കൊസോവോ അംഗമാണ്. രാജ്യത്തിന്റെ പ്രദേശങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗത്തിന്റെ മേലും കൊസോവോ റിപ്പബ്ലിക്കിന് യഥാർത്ഥത്തിൽ നിയന്ത്രണമുണ്ടെങ്കിലും [[North Kosovo|വടക്കൻ കൊസോവോയ്ക്കു]] മേൽ പരിമിതമായ നിയന്ത്രണമേയുള്ളൂ. |- |valign=top|<span id="Transnistria"></span>'''{{flag|ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ}}'''&nbsp;– Transnistrian Moldovan Republic (Pridnestrovie, Trans-Dniester) * ''[[റഷ്യൻ ഭാഷ|റഷ്യൻ]]'': {{lang|ru|Приднестровье}}&nbsp;– {{lang|ru|Приднестровская Молдавская Республика}} → {{transl|ru|Pridnestrovye&nbsp;– Pridnestrovskaya Moldavskaya Respublika}} * ''[[ഉക്രൈനിയൻ ഭാഷ|ഉക്രൈനിയൻ]]'': {{lang|uk|Придністров'я}}&nbsp;– {{lang|uk|Придністровська Молдавська Республіка}} → {{transl|uk|Pridnistrov'ya&nbsp;– Pridnistrovs'ka Moldavs'ka Respublika}} * ''[[Romanian language|റൊമാനിയൻ]]'': {{lang|ro|Транснистрия}}&nbsp;– {{lang|ro|Република Молдовеняскэ Нистрянэ}} → {{transl|ro|Transnistria&nbsp;– Republica Moldovenească Nistreană}} | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> അംഗത്വമില്ല | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|MOLDOVA}} {{extent}}വസ്തുതാപരമായി ഇതൊരു സ്വതന്ത്ര രാഷ്ട്രമാണെങ്കിലും അബ്ഘാസിയ, സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ [[Foreign relations of Transnistria|എന്നീ രാഷ്ട്രങ്ങൾ]] മാത്രമേ ഇതിനെ അംഗീകരിക്കുന്നുള്ളൂ.<ref name=ASOTREC /> ഈ പ്രദേശം മുഴുവൻ തങ്ങളുടെ രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമാണെന്നാണ് [[#Moldova|മോൾഡോവ]] അവകാശപ്പെടുന്നത്. ''ടെറിട്ടോറിയൽ യൂണിറ്റ് ഓഫ് ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ'' എന്നാണ് മോൾഡോവ ഈ പ്രദേശത്തെ വിളിക്കുന്നത്.<ref>'See [http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/country_profiles/3641826.stm Regions and territories'': Trans-Dniester] (13 December 2005). BBC News. Retrieved January 17, 2006.</ref> |- |valign=top|<span id="Taiwan"></span>'''{{flagcountry|ROC}}'''&nbsp;– Republic of China<ref name="ChinaTaiwan" group="കുറിപ്പ്"/> * ''[[Chinese language|ചൈനീസ്]]'': {{lang|zh|中華民國}} → {{transl|zh|Zhōnghuá Mínguó}} <ref group="കുറിപ്പ്">[[Pinyin|പിന്യിൻ ഭാഷ]] റോമൻ ലിപികളിലെഴുതിയത്.</ref> | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> പണ്ട് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗമായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ ചില ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ സംഘടനകളിൽ ''ചൈനീസ് തായ്പേയ്'' എന്ന പേരിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|PRC}} {{extent}}[[ചൈന|ചൈനയോട്]] ഭരണകൂടത്തിന്റെ അംഗീകാരത്തിനായി1949 മുതൽ മത്സരിക്കുന്ന രാജ്യമാണ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ചൈന (തായ്‌വാൻ). [[തായ്‌വാൻ]] ദ്വീപും സമീപ ദ്വീപുകളായ ക്വെമോയ്, മാറ്റ്സും, പ്രാറ്റാസ്, [[Spratly Islands|സ്പാർട്ട്ലി ദ്വീപുകളുടെ]] ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവ തായ്‌വാന്റെ അധീനതയിലാണ്. <ref name=Spratly group="കുറിപ്പ്" /> ചൈനയുടെ പ്രദേശങ്ങൾക്കുമേലുള്ള അവകാശവാദം ഈ രാജ്യം ഇതുവരെ ഉപേക്ഷിച്ചിട്ടില്ല. <ref>{{Cite news |title=മാ റെഫേഴ്സ് റ്റു ചൈന ആസ് ആർ.ഒ.സി. ടെറിട്ടറി ഇൻ മാഗസിൻ ഇന്റർവ്യൂ. |work=[[തായ്പേയ് ടൈംസ്]] |date=2008-10-08 |url=http://www.taipeitimes.com/News/taiwan/archives/2008/10/08/2003425320}}</ref> റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈനയെ 22 [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗരാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗരാജ്യങ്ങളും]] വത്തിക്കാനും അംഗീകരിക്കുന്നുണ്ട്. പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈനയുടെ മുഴുവൻ ഭൂവിഭാഗങ്ങൾക്കുമേലും അവകാശവാദമുന്നയിക്കുന്നുണ്ട്. <ref name="TAI2" group="കുറിപ്പ്">1949-ൽ [[കുമിംഗ്താങ്]] കക്ഷിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന ഭരണകൂടം [[ചൈനയിലെ ആഭ്യന്തര യുദ്ധം]] [[ചൈനയിലെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി|ചൈനയിലെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയോട്]] തോൽക്കുമയും [[തായ്പേയ്|തായ്പേയിൽ]] ഒരു താൽക്കാലിക തലസ്ഥാനം സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ചൈനയിലെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന സ്ഥാപിച്ചു. റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈനയുടെ രാഷ്ട്രീയ സ്ഥാനവും നിയമപരമായ നിലയും നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള പ്രദേശങ്ങളും നിലവിൽ തർക്കത്തിലാണ്. 1971-ൽ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ ചൈനയുടെ അംഗത്വം പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈനയ്ക്ക് നൽകിയതോടെ റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ നിന്ന് സ്വയം പിൻവാങ്ങി. മിക്ക രാഷ്ട്രങ്ങളും പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈനയെയാണ് ഒറ്റചൈനയുടെ പ്രതിനിധിയായി കണക്കാക്കുന്നത്. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ ഈ പ്രദേശത്തെ ചൈനയുടെ പ്രവിശ്യയായ തായ്‌വാൻ എന്നാണ് വർഗ്ഗീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. മിക്ക പരമാധികാര രാഷ്ട്രങ്ങളുമായും തായ്‌വാൻ ഭരണകൂടത്തിന് വാസ്തവത്തിൽ നയതന്ത്രബന്ധമുണ്ട്. തായ്‌വാനിലെ ഗണ്യമായ ഒരു വിഭാഗം സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായി രാഷ്ട്രീയശ്രമം നടത്തുന്നുണ്ട്. </ref> റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന [[ലോകാരോഗ്യസംഘടന]], ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ പെടാത്ത അന്താരാഷ്ട്ര സംഘടനകൾ (ഉദാഹരണത്തിന് [[വേൾഡ് ട്രേഡ് ഓർഗനൈസേഷൻ]], [[ഇന്റർനാഷണൽ ഒളിംപിക് കമ്മിറ്റി]] തുടങ്ങിയവ) എന്നിവയിലൊക്കെ [[ചൈനീസ് തായ്പേയ്]] പോലുള്ള പേരുകളിലാണ് പങ്കെടുക്കുന്നത്. 1945 മുതൽ 1971 വരെ ഈ രാജ്യം ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗമായിരുന്നു. |- |valign=top|<span id="Nagorno-Karabakh"></span>'''{{flagcountry|Nagorno-Karabakh}}'''&nbsp;– Nagorno-Karabakh Republic * ''[[Armenian language|അർമേനിയൻ]]'': {{lang|hy|Լեռնային Ղարաբաղ}}&nbsp;– {{lang|hy|Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն}} → {{transl|hy|Leṙnalin Ġarabaġ&nbsp;– Leṙnayin Ġarabaġi Hanrapetut‘yun}} | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> അംഗത്വമില്ല | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|AZERBAIJAN}} {{extent}}ഫലത്തിൽ സ്വതന്ത്രരാഷ്ട്രമാണിത്. <ref>{{Cite book|author=ക്രൂഗർ, ഹൈകോ|title=ദി നഗോർണോ-കാരബാക്ക് കോൺഫ്ലിക്റ്റ്: എ ലീഗൽ അനാലിസിസ്|url=http://books.google.com/books?id=7JDCQu-Us8sC&lpg=PP1&pg=PA55#v=onepage&q&f=false|page=55|publisher=സ്പ്രിംഗർ|year=2010|isbn=9783642117879}}</ref><ref>{{Cite news|author=നിക്കോഘോസ്യൻ, ഹോവ്ഹാന്നസ്|title=കൊസോവോ റൂളിംഗ് ഇംപ്ലിക്കേഷൻസ് ഫോർ അർമേനിയ ആൻഡ് അസർബൈജാൻ|url=http://www.huliq.com/1/803-kosovo-ruling-implications-armenia-and-azerbaijan|newspaper=HULIQ.com|publisher=ഹരേയെൻ പബ്ലിഷിംഗ്, LLC|month=ആഗസ്റ്റ്|year=2010|accessdate=2011-04-17}}</ref> [[Abkhazia|അബ്ഘാസിയ]],<ref name="NKRrecognition">[http://ararat-online.ru/news/984-2025-vice-spiker-parlamenta-abxazii-vybory-v-nkr-sootvetstvuyut-vsem-mezhdunarodnym-standartam.html Вице-спикер парламента Абхазии: Выборы в НКР соответствуют всем международным стандартам] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110811164310/http://ararat-online.ru/news/984-2025-vice-spiker-parlamenta-abxazii-vybory-v-nkr-sootvetstvuyut-vsem-mezhdunarodnym-standartam.html |date=2011-08-11 }}: "Абхазия, Южная Осетия, НКР и Приднестровье уже давно признали независимость друг друга и очень тесно сотрудничают между собой", - сказал вице-спикер парламента Абхазии. ... "...Абхазия признала независимость Нагорно-Карабахской Республики..." - сказал он."</ref> [[South Ossetia|സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]]<ref name="NKRrecognition"/> [[Transnistria|ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ]]<ref name="NKRrecognition"/><ref name="transgovt">{{cite web|url=http://pridnestrovie.net/foreignpolicy_full.html|title=In detail: ദി ഫോറിൻ പോളിസി ഓഫ് പ്രിഡ്നെസ്ട്രോവി|publisher=[[Pridnestrovie|പ്രിഡ്നസ്ട്രോവി]]|date=2010-05-26|accessdate=2010-06-29|archive-date=2008-05-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20080511144044/http://pridnestrovie.net/foreignpolicy_full.html|url-status=dead}}</ref> എന്നിവ ഈ രാജ്യത്തെ അംഗീകരിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ പ്രദേശം മുഴുവൻ തങ്ങളുടേതാണെന്ന് [[#Azerbaijan|അസർബൈജാൻ]] അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്.<ref>[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/country_profiles/3658938.stm റീജിയൺസ് ആൻഡ് ടെറിട്ടറീസ്'': നഗോർണോ-കാരബാക്ക്] കാണുക (2006 ജനുവരി 17). ബിബിസി ന്യൂസ്. ശേഖരിച്ചത്, 2006 ജനുവർ 1-ന്.</ref> |- |valign=top|<span id="Niue"></span>'''{{flag|നിയുവെ}}''' |style="background-color:LemonChiffon"|<span style="display:none">D</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ചില പ്രത്യേക സംഘടനകളിൽ അംഗമാണ്. |<span style="display:none">A</span> ഇല്ല {{extent}}[[#N|ന്യൂസിലാന്റുമായി]] സ്വതന്ത്രസഹകരണത്തിലുള്ള ഒരു രാജ്യമാണിത്. ചൈന ഇതിനെ അംഗീകരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://lt.china-embassy.org/eng/xwdt/t391353.htm|date=2007-12-19|accessdate=2012-02-07|title=ജോയിന്റ് കമ്യൂണിക്വെ ഓൺ ദി എസ്റ്റാബ്ലിഷ്മെന്റ് ഓഫ് ഡിപ്ലോമാറ്റിക് റിലേഷൻസ് ബിറ്റ്വീൻ നിയ്വേ ആൻഡ് ദി പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന|publisher=എംബസ്സി ഓഫ് ദി പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന ഇൻ ലിത്വേനിയ}}</ref> പല ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ സംഘടനളിൽ നിയുവേ അംഗമാണ്. ഉടമ്പടികളിൽ ഏർപ്പെടാനുള്ള അധികാരവും നിയുവേയ്ക്കുണ്ട്. <ref name="untreaty1"/> ഈ രാജ്യത്തിനും ന്യൂസിലാന്റിനും [[Monarchy of New Zealand|ഒരേ രാഷ്ട്രത്തലവനാണുള്ളത്]]. ഇവർ [[New Zealand nationality law|പൗരത്വവും]] പങ്കിടുന്നുണ്ട്. |- |valign=top|<span id="Northern Cyprus"></span>'''{{flag|നോർതേൺ സൈപ്രസ്}}'''&nbsp;– Turkish Republic of Northern Cyprus * ''[[തുർക്കി ഭാഷ|തുർക്കി]]'': {{lang|tr|Kuzey Kıbrıs}}&nbsp;– {{lang|tr|Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti}} | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> അംഗത്വമില്ല | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|CYPRUS}} {{extent}} [[Foreign relations of Northern Cyprus|അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള]] ഏകരാജ്യം [[#Turkey|ടർക്കിയാണ്]]. [[Organisation of Islamic Cooperation|ഓർഗനൈസേഷൻ ഓഫ് ഇസ്ലാമിക് കോൺഫറൻസിൽ]] ''ടർക്കിഷ് സൈപ്രിയട്ട് സ്റ്റേറ്റ്'' എന്ന പേരിൽ നിരീക്ഷകരാജ്യമായി `979 മുതൽ പങ്കെടുത്തുവരുന്നു. ഇതു കൂടാതെ [[Nakhchivan|നാഖ്ചിവൻ ഓട്ടോണോമസ് റിപ്പബ്ലിക്ക്]] ഈ രാജ്യത്തിന്റെ പരമാധികാരം അംഗീകരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും [[#Azerbaijan|അസർബൈജാൻ]] ഈ നിലപാടെടുത്തിട്ടില്ല. {{Citation needed|date=June 2011}} [[#Cyprus|റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് സൈപ്രസ്]] ഈ രാജ്യം മുഴുവൻ തങ്ങളുടേതാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്.<ref>See [https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/cy.html ദി വേൾഡ് ഫാക്റ്റ് ബുക്ക്|സൈപ്രസ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226020655/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/cy.html |date=2018-12-26 }} (2006 ജനുവരി 10). സെൻട്രൽ ഇന്റലിജൻസ് ഏജൻസി. ശേഖരിച്ചത്: 2006 ജനുവരി 17''.</ref> |- |valign=top|<span id="Palestine"></span>'''{{flagcountry|പാലസ്തീൻ}}'''&nbsp;– State of Palestine * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|دولة فلسطين}}&nbsp;– {{lang|ar|فلسطين}} → {{transl|ar|Filasṭin&nbsp;– Dawlat Filasṭin}} | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗത്വമില്ല; എന്നാലും ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ഒന്നോ അതിലധികമോ പ്രത്യേക സംഘടനകളിൽ അംഗത്വമുണ്ട് | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|ISRAEL}} {{extent}}പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ട പാലസ്തീൻ രാജ്യത്തിന് 130 രാജ്യങ്ങളുടെ നയതന്ത്ര അംഗീകാരമുണ്ട്.<ref>{{cite web|author=പാലസ്തീൻ ലിബറേഷൻ ഓർഗനൈസേഷൻ|title=റോഡ് ഫോർ പാലസ്തീനിയൻ സ്റ്റേറ്റ്ഹുഡ്: റെക്കഗ്നിഷൻ ആൻഡ് അഡ്മിഷൻ|url=http://www.nad-plo.org/etemplate.php?id=5|publisher=നെഗോസിയേഷൻ അഫയേഴ്സ് ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ്|accessdate=2011-07-28}}</ref> ഈ രാജ്യത്തിന് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ട അതിർത്തികളോ സ്വന്തം പ്രദേശത്തിന്റെ മേൽ പൂർണ്ണ നിയന്ത്രണമോ ഇല്ല. <ref>See the following on statehood criteria: *{{Citation|author=മെൻഡസ്, എറോൾ|title=സ്റ്റേറ്റ്ഹുഡ് ആൻഡ് പാലസ്തീൻ ഫോർ ദി പർപ്പോസ് ഓഫ് ആർട്ടിക്കിൾ 12 (3) ഓഫ് ദി ഐ.സി.സി. സ്റ്റാറ്റ്യൂട്ട്|url=http://uclalawforum.com/media/background/gaza/2010-03-30_Mendes-Memo.pdf|pages=28, 33|date=2010 മാർച്ച് 30|publisher=2010 മാർച്ച് 30|accessdate=2011-04-17|postscript=:}} "...പാലസ്തീൻ രാജ്യം പരമ്പരാഗതമായി മോണ്ടവീഡിയോ കൺവെൻഷനു കീഴിലുള്ള നിബന്ധനകൾക്കനുസൃതമാണ്..."; "...ഭൂരിപക്ഷം രാജ്യങ്ങളും പാലസ്തീൻ രാജ്യത്തെ അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട് എന്ന വസ്തുത നിലവിലുള്ള കീഴ്വഴക്കങ്ങളനുസരിച്ച് സ്വതന്ത്ര രാഷ്ട്രമായി കണക്കാക്കാൻ തക്ക കാരണമാണ്". *{{Citation|author=മക്കിന്നി, കാത്രിൻ എം.|title=ദി ലീഗൽ എഫക്റ്റ്സ് ഓഫ് ദി ഇസ്രായേലി-പിഎൽഒ ഡിക്ലറേഷൻ ഓഫ് പ്രിൻസിപ്പിൾസ്: സ്റ്റെപ്സ് ടുവാർഡ് സ്റ്റേറ്റ്ഹുഡ് ഫോർ പാലസ്തീൻ|url=http://lawpublications.seattleu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1438&context=sulr&sei-redir=1#search=%22palestine+%22constitutive+theory%22+statehood%22|journal=സിയാറ്റിൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ലോ റിവ്യൂ|volume=18|issue=93|year=1994|page=97|publisher=സിയാറ്റിൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റി|accessdate=2011-04-17|postscript=:|archive-date=2011-07-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20110722063030/http://lawpublications.seattleu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1438&context=sulr&sei-redir=1#search=%22palestine+%22constitutive+theory%22+statehood%22|url-status=dead}} "രാജ്യരൂപീകരണം സംബന്ധിച്ച തത്ത്വങ്ങളനുസരിച്ച് പാലസ്തീൻ രാജ്യം വസ്തുതാപരമായി നിലവിലുണ്ടെന്ന് വാദിക്കാവുന്നതാണ്". *{{Citation|author=മക്ഡൊണാൾഡ്, ആവ്രിൽ|title=ഓപ്പറേഷൻ കാസ്റ്റ് ലെഡ്: ഡ്രോയിംഗ് ദി ബാറ്റിൽ ലൈൻസ് ഓഫ് ദി ലീഗൽ ഡിസ്പ്യൂട്ട്|url=https://litigation-essentials.lexisnexis.com/webcd/app?action=DocumentDisplay&crawlid=1&doctype=cite&docid=16+Hum.+Rts.+Br.+25&srctype=smi&srcid=3B15&key=74ccae52ba220673512e7784449388f0|journal=ഹ്യൂമൻ റൈറ്റ്സ് ബ്രീഫ്|volume=25|date=സ്പ്രിംഗ് 2009|publisher=വാഷിംഗ്ടൻ കോളേജ് ഓഫ് ലോ, സെന്റർ ഫോർ ഹ്യൂമൻ റൈറ്റ്സ് ആൻഡ് ഹ്യൂമാനിട്ടേറിയൻ ലോ|accessdate=2011-04-17|postscript=:}} "മോണ്ടവീഡിയോ കൺവെൻഷനിലെ നിബന്ധനകളോ അല്ലെങ്കിൽ രാജ്യരൂപീകരണം സംബന്ധിച്ച തത്ത്വങ്ങളോ അനുസരിച്ചു നോക്കിയാലും പാലസ്തീൻ ഒരു രാജ്യമാണെന്ന് കണക്കാക്കാം."</ref> [[പാലസ്തീനിയൻ നാഷണൽ അതോറിറ്റി]] താൽക്കാലികമായി ഭരണനിർവഹണത്തിനായി [[ഓസ്ലോ ഉടമ്പടി]] പ്രകാരം രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട സംവിധാനമാണ്. പരിമിതമായ പരമാധികാരത്തോടുകൂടിയ ഭരണം സ്വന്തം നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ഈ രാജ്യം നടത്തുന്നുണ്ട്. വിദേശരാജ്യങ്ങളുമായുള്ള നയതന്ത്രബന്ധം നിലനിർത്തുന്നത് [[പാലസ്തീൻ വിമോചന സംഘടന|പാലസ്തീൻ വിമോചന സംഘടനയാണ്]]. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ പൊതുസഭയിൽ പാലസ്തീന് അംഗരാജ്യമല്ലാത്ത നിലയിൽ സ്ഥിരം നിരീക്ഷകപദവിയുണ്ട്. <ref name="unnms"/> യുനസ്കോയിലെ അംഗമാണ് പാലസ്തീൻ.<ref>{{cite web|author=United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization|title=Arab States: Palestine|url=http://www.unesco.org/new/en/unesco/worldwide/arab-states/palestine/|publisher=United Nations|accessdate=3 December 2011}}</ref> |- |valign=top|<span id="SADR"></span>'''{{flagcountry|SADR}}''' * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|الجمهورية العربية الصحراوية الديمقراطية}} → {{transl|ar|Al-Jumhūrīya al-`Arabīya as-Sahrāwīya ad-Dīmuqrātīya}} * ''[[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]]'': {{lang|es|República Árabe Saharaui Democrática}} | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> അംഗത്വമില്ല | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|MOROCCO}} {{extent}}[[Legal status of Western Sahara#States recognizing the SADR|84 രാജ്യങ്ങൾ]] സഹ്രാവി അറബ് ഡെമോക്രാറ്റിക് റിപ്പബ്ലിക്കിനെ അംഗീകരിക്കുന്നുണ്ട്. [[ആഫ്രിക്കൻ യൂണിയൻ]] എന്ന സംഘടനയുടെ സ്ഥാപകാംഗമാണ് ഈ രാജ്യം. 2005-ൽ തുടങ്ങിയ ഏഷ്യൻ-ആഫ്രിക്കൻ സ്ട്രാറ്റജിക് കോൺഫറൻസിന്റെയും അംഗത്വം ഈ രാജ്യത്തിനുണ്ട്. ഈ രാജ്യത്തിന്റെ അധീനതയിലുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ തങ്ങളുടെ സതേൺ പ്രോവിൻസിന്റെ ഭാഗമാണെന്ന് [[#Morocco|മൊറോക്കോ]] അവകാശപ്പെടുന്നു. ഇതിനു പകരം സഹ്രാവി അറബ് ഡെമോക്രാറ്റിക് റിപ്പബ്ലിക്, മൊറോക്കൻ മതിലിനു പടിഞ്ഞാറുള്ള വെസ്റ്റേൺ സഹാറ പ്രദേശം തങ്ങളുടേതാണെന്നവകാശപ്പെടുന്നു. ഇതിപ്പോൾ മൊറോക്കോയുടെ ഭാഗമാണ്. രാജ്യത്തിന്റെ ഭരണകൂടം [[#Algeria|അൾജീരിയയിലെ]] [[ടിൻഡൗഫ്]] എന്ന പ്രദേശത്തുനിന്നാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. |- |valign=top|<span id="Somaliland"></span>'''{{flagcountry|Somaliland}}'''&nbsp;– Republic of Somaliland * ''[[Somali language|സൊമാലി]]'': {{lang|so|Soomaaliland}}&nbsp;– {{lang|so|Jamhuuriyadda Soomaaliland}} * ''[[അറബി ഭാഷ|അറബി]]'': {{lang|ar|جمهورية أرض الصومال}}&nbsp;– {{lang|ar|أرض الصومال}} → {{transl|ar|Ard as-Sūmāl&nbsp;– Jumhūrīyat Ard as-Sūmāl}} | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> അംഗത്വമില്ല | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|SOMALIA}} {{extent}}വസ്തുതാപരമായി ഇതൊരു സ്വതന്ത്ര രാജ്യമാണ്. <ref>{{Citation|author=International Crisis Group|title=Somaliland: Time for African Union leadership|journal=Africa Report|issue=110|pages=10–13|date=23 May 2006|url=http://www.operationspaix.net/IMG/pdf/ICG_Somaliland_AU_Leadership_2006-05-23_.pdf|accessdate=2011-04-19|archive-date=2011-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720022321/http://www.operationspaix.net/IMG/pdf/ICG_Somaliland_AU_Leadership_2006-05-23_.pdf|url-status=dead}}</ref><ref>{{Citation|author=Mesfin, Berouk|coauthors=|title=The political development of Somaliland and its conflict with Puntland|journal=ISS Paper|issue=200|page=8|publisher=Institute for Security Studies|month=September|year=2009|url=http://www.somalilandtimes.net/sl/2009/403/P200.pdf|accessdate=2011-04-19}}</ref><ref>{{Citation|author=Arieff, Alexis|title=De Facto Statehood? The Strange Case of Somaliland|url=http://yalejournal.org/wp-content/uploads/2011/01/083206arieff.pdf|journal=Yale Journal of International Affairs|issue=Spring/Summer 2008|accessdate=2011-04-17|archive-date=2011-12-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20111213214545/http://yalejournal.org/wp-content/uploads/2011/01/083206arieff.pdf|url-status=dead}}</ref> മറ്റൊരു രാജ്യവും ഈ രാജ്യത്തെ അംഗീകരിക്കുന്നില്ല. [[#Somali Republic|സൊമാലി റിപ്പബ്ലിക്ക്]] ഈ രാജ്യത്തിലെ ഭൂവിഭാഗം മുഴുവനും തങ്ങളുടേതാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്നു.<ref>[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/country_profiles/3794847.stm റീജിയൺസ് ആൻഡ് ടെറിട്ടറീസ്: സൊമാലിലാന്റ്] കാണുക (2005 ഡിസംബർ 30). ബിബിസി ന്യൂസ്. ശേഖരിച്ചത് 2006 ജനുവരി 17.</ref> |- |valign=top|<span id="South Ossetia"></span>'''{{flag|സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ}}'''&nbsp;– Republic of South Ossetia * ''[[Ossetic language|ഒസ്സേഷ്യൻ]]'': {{lang|os|Хуссар Ирыстон}}&nbsp;– {{lang|os|Республикæ Хуссар Ирыстон}} → {{transl|os|Khussar Iryston&nbsp;– Respublikæ Khussar Iryston}} * ''[[റഷ്യൻ ഭാഷ|റഷ്യൻ]]'': {{lang|ru|Южная Осетия}}&nbsp;– {{lang|ru|Республика Южная Осетия}} → {{transl|ru|Yuzhnaya Osetiya&nbsp;– Respublika Yuzhnaya Osetiya}} | style="background:LemonChiffon;"|<span style="display:none">D</span> അംഗത്വമില്ല | style="background:LightCoral;"|{{claimedby|GEORGIA}} {{extent}}സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ വസ്തുതാപരമായി ഒരു സ്വതന്ത്ര രാജ്യമാണ്.<ref>{{Citation|author=Jansen, Dinah|title=The Conflict between Self-Determination and Territorial Integrity: the South Ossetian Paradigm|url=http://centreforforeignpolicystudies.dal.ca/pdf/gradsymp09/Jansen.pdf|journal=Geopolitics vs. Global Governance: Reinterpreting International Security|pages=222–242|year=2009|publisher=Centre for Foreign Policy Studies, University of Dalhousie|isbn=9781896440613}}</ref> സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യയെയും അബ്ഘാസിയയെയും അംഗീകരിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങൾ റഷ്യ, നിക്കരാഗ്വ, നൗറു, വെനസ്വേല, ട്രാൻസ് നിസ്ട്രിയ എന്നിവയാണ്.<ref name="STPETTIMES" /> അബ്ഘാസിയയും സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യയെ അംഗീകരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref name=ASOTREC /> [[#Georgia|ജോർജ്ജിയ]] തങ്ങളുടെ സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യൻ താൽക്കാലിക ഭരണസംവിധാനത്തിന്റെ ഭാഗമാണ് ഈ രാജ്യത്തിന്റെ പ്രദേശം മുഴുവനും എന്നവകാശപ്പെടുന്നു. <ref name="cnnAbSO">{{Cite news|title=റഷ്യ കൺഡംഡ് ഫോർ റെക്കഗ്നൈസിംഗ് റിബൽ റീജിയൺസ് regions|url=http://www.cnn.com/2008/WORLD/europe/08/26/russia.vote.georgia/index.html|newspaper=സി.എൻ.എൻ..കോം|publisher=Cകേബിൾ ന്യൂസ് നെറ്റ്വർക്ക്|date=2008-08-26|accessdate=2008-08-26}}</ref> |- style="background:Lightgrey;" class="sortbottom" |align=center|<span style="display:none">ZZZ</span>↑ മറ്റുരാജ്യങ്ങൾ ↑ |<span style="display:none">D ZZZ</span> |<span style="display:none">ZZZ</span> | |- style="background:Darkgrey;" |align=center|<span style="display:none">ZZZZ</span> |<span style="display:none">ZZZZ</span> |<span style="display:none">ZZZZ</span> | |} ==പരമാധികാര രാജ്യമായി കണക്കാക്കാനുള്ള മാനദണ്ഡം== ===അന്താരാഷ്ട്ര നിയമത്തിലെ വിരുദ്ധ നിലപാട്=== പൊതുവേ സ്വീകാര്യമായ [[customary international law|പരമ്പരാഗത അന്താരാഷ്ട്ര നിയമമനുസരിച്ച്]] ഏതെങ്കിലും ഒരു പ്രദേശത്തെ രാജ്യമായി കണക്കാക്കാനുപയോഗിക്കുന്ന അളവുകോൽ [[ഡിക്ലറേറ്റീവ് തിയറി ഓഫ് സ്റ്റേറ്റ്ഹുഡ്]] ആയി നിഷ്കർഷിക്കുന്നു. ഇതനുസരിച്ച് അന്താരാഷ്ട്രനിയമത്തിനുമുന്നിൽ രാജ്യമെന്ന നിലയിൽ സ്ഥാനമുണ്ടാവണമെങ്കിൽ താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ അനുസരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. * സ്ഥിരമായ ഒരു പൗരസമൂഹം (a permanent population) * കൃത്യമായി നിർവ്വചിക്കപ്പെട്ട അതിർത്തികൾ (a defined territory) * ഭരണകൂടം (government) * മറ്റു രാജ്യങ്ങളുമായി ബന്ധത്തിലേർപ്പെടാനുള്ള ശേഷി (capacity to enter into relations with the other states) [[Diplomatic recognition|അന്താരാഷ്ട്ര അംഗീകാരം]] ഒരു പ്രദേശത്തെ രാജ്യമായി കണക്കാക്കാനുള്ള മാനദണ്ഡമായി ഉൾപ്പെടുത്തുക തർക്കവിഷയമാണ്. സ്വയം പ്രഖ്യാപനത്തിലൂടെ രാജ്യരൂപീകരണം എന്ന സിദ്ധാന്തത്തിനുദാഹരണമാണ് (The declarative theory of statehood) [[Montevideo Convention|മോണ്ടെവിഡീയോ കൺവെൻഷൻ]] മുന്നോട്ടുവച്ച വാദഗതി. ഇതനുസരിച്ച് രാജ്യം എന്ന വസ്തുത നിലവിൽ വരാൻ മറ്റു രാജ്യങ്ങളുടെ അംഗീകാരം ആവശ്യമേയല്ല. മറ്റുള്ള സിദ്ധാന്തം [[constitutive theory of statehood|കോൺസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടീവ് തിയറി ഓഫ് സ്റ്റേറ്റ്ഹുഡ്]] എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഈ സിദ്ധാന്തം മറ്റു രാജ്യങ്ങൾ ഒരു പരമാധികാരരാഷ്ട്രമായി അംഗീകരിച്ച രാജ്യത്തെയേ അന്താരാഷ്ട്രനിയമത്തിനുമുന്നിൽ പരമാധികാരരാജ്യമായി നിർവ്വചിക്കുന്നുള്ളൂ. ===മേൽക്കൊടുത്ത പട്ടികയിൽ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള മാനദണ്ഡം=== ഈ പട്ടികയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, ഉൾപ്പെടുത്തപ്പെട്ടിട്ടുള്ള രാജ്യങ്ങൾ ഒന്നുകിൽ * സ്വാതന്ത്ര്യം സ്വയം പ്രഖ്യാപിക്കുകയും സ്ഥിരമായി ജനവാസമുള്ള ഒരു പ്രദേശത്തിന്മേൽ നിയന്ത്രണം നടപ്പാക്കുന്നവയുമാണ് അല്ലെങ്കിൽ * ഒരു പരമാധികാരരാഷ്ട്രമെങ്കിലും അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ളവയാണ്. ഈ നിർവ്വചനത്തിന്റെ ആദ്യഭാഗം സംബന്ധിച്ച് ചില രാജ്യങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ അഭിപ്രായഭിന്നതയുണ്ടാവാം. മേൽക്കൊടുത്ത മാനദണ്ഡങ്ങളനുസരിച്ച് പട്ടികയിൽ 206 അംഗങ്ങളുണ്ട്:<ref name="micros" group="കുറിപ്പ്">രാജ്യമല്ലെങ്കിലും പരമാധികാരമുള്ള [[Sovereign Military Order of Malta|ഓർഡർ ഓഫ് മാൾട്ട]] ഈ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. ഓർഡർ ഓഫ് മാൾട്ട രാജ്യമാണെന്നോ തങ്ങൾക്ക് ഭൂപ്രദേശമുണ്ട് എന്നോ അവകാശപ്പെടുന്നില്ല. [[സൂക്ഷ്മരാജ്യങ്ങൾ|സൂക്ഷ്മരാജ്യങ്ങളെയും]] ഈ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. ഒരു സൂക്ഷ്മരാഷ്ട്രം അതിന്റെ ഭൂപ്രദേശങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നുണ്ടോ എന്നത് പലപ്പോഴും തർക്കത്തിനിടയാക്കുന്ന കാര്യമാണ്. അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹവുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കാത്ത ജനവിഭാഗങ്ങളെയും ഇക്കൂട്ടത്തിൽ പെടുത്തിയിട്ടില്ല. ഇവർ ഒന്നുകിൽ രാജ്യമില്ലാത്ത സമൂഹങ്ങളിൽ താമസിക്കുന്നവരോ കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ ലഭ്യമല്ലാത്തവരോ ആണ്</ref> * 203 രാജ്യങ്ങളെ ഒരു ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ അംഗമെങ്കിലും അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട് * സ്ഥിരമായി ജനവാസമുള്ള പ്രദേശങ്ങൾക്കുമേൽ നിയന്ത്രണമുള്ള രണ്ട് രാജ്യങ്ങളെ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗത്വമില്ലാത്ത രാജ്യങ്ങളേ അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ളൂ. ([[Nagorno-Karabakh Republic|നഗോർണോ-കാരബാക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക്]], [[Transnistria|ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ]] എന്നിവ) * സ്ഥിരമായി ജനവാസമുള്ള ഒരു പ്രദേശത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഒരു രാജ്യത്തെ മറ്റൊരു രാജ്യവും അംഗീകരിച്ചിട്ടില്ല. ([[Somaliland|സൊമാലിലാന്റ്]]) ==കുറിപ്പുകൾ== {{Reflist|group="കുറിപ്പ്"|colwidth=30em}} == അവലംബം == {{Reflist}} ==ഗ്രന്ഥസൂചിക== * {{cite web|author = ഫെഡറൽ ഫോറിൻ ഓഫീസ് ഓഫ് ജർമനി|title = Amtliche Bezeichnungen ausländischer Staaten in den Landessprachen|publisher = ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് ജർമനി|date = 2009 ഏപ്രിൽ 22|url = http://www.auswaertiges-amt.de/cae/servlet/contentblob/373536/publicationFile/3858/StaatennamenLandessprache.pdf|format = PDF|accessdate = 2010-07-14|archive-date = 2010-12-22|archive-url = https://web.archive.org/web/20101222141526/http://www.auswaertiges-amt.de/cae/servlet/contentblob/373536/publicationFile/3858/StaatennamenLandessprache.pdf|url-status = dead}} * {{Cite book |title=ദി വേൾഡ്: എ തേഡ് വേൾഡ് ഗൈഡ്: 1995/96 |url=https://archive.org/details/worldthirdworldg0000unse |editor1-last=ബിസ്സിയോ |editor1-first=റോബർട്ട് റെമോ |publisher=ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടോ ഡെൽ ടെർസർ മുണ്ടോ |year=1995 |location=മോണ്ടെവിഡിയോ |isbn=978-0-85598-291-1 |oclc=476299738}} * {{cite web|title=കൺട്രീസ് ഓർ ഏരിയാസ്, കോഡ്സ് ആൻഡ് അബ്രീവിയേഷൻസ്|url=http://unstats.un.org/unsd/methods/m49/m49alpha.htm|publisher=സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്സ് ഡിവിഷൻ, യുനൈറ്റഡ് നേഷൻസ്|date=2010 ഏപ്രിൽ 1}} * {{cite web|last=ഡേവിസ്|first=ടിം|title=വേൾഡ് കൺട്രീസ് ആൻഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് ലിസ്റ്റ് |url=http://www.timdavis.com.au/data/|work=Timdavis.com.au|date=2009 ഫെബ്രുവരി 19}} * {{cite web|title=ജിയോഗ്രാഫിക് നെയിംസ്|url=http://www.un.org/Depts/Cartographic/english/geoinfo/geoname.pdf|publisher=ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഓഫ് പബ്ലിക്ക് ഇൻഫർമേഷൻ, കാർട്ടോഗ്രാഫിക് സെക്ഷൻ, യുനൈറ്റഡ് നേഷൻസ്|date=2000 സെപ്റ്റംബർ 7}} * {{cite web|title=ISO 3166-1 കൺട്രി നെയിംസ് ആൻഡ് കോഡ് എലമെന്റ്സ്|url=http://www.iso.org/iso/country_codes/iso_3166_code_lists/country_names_and_code_elements.htm|publisher=ഇന്റർനാഷണൽ ഓർഗനൈസേഷൻ ഫോർ സ്റ്റാൻഡാർഡൈസേഷൻ|year=2010}} * {{cite web|title=ലിസ്റ്റ് ഓഫ് കൺട്രീസ് ടെറിട്ടറീസ് ആൻഡ് കറൻസീസ്|url=http://publications.europa.eu/code/en/en-5000500.htm|publisher=പബ്ലിക്കേഷൻസ് ഓഫീസ് ഓഫ് ദി യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ|date=2010 മേയ് 4}} * {{cite web|last=Madore|first=David|title=ഹൗ മെനി കൺട്രീസ് ആർ ദെയർ ഇൻ ദി വേൾഡ്?|url=http://www.madore.org/~david/misc/countries.html|work=Madore.org|date=2003 ഓഗസ്റ്റ് 3}} * {{cite web|title=ദി വേൾഡ് ഫാക്റ്റ്ബുക്ക്|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/index.html|publisher=സെൻട്രൽ ഇന്റലിജൻസ് ഏജൻസി|location=യുനൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്|year=2010|access-date=2012-08-22|archive-date=2008-08-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20080812233855/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/index.html|url-status=dead}} * {{Cite book |url=http://books.google.com/?id=NYszJtC66FAC&pg=PA161&dq=%22official+name%22+palestine&q=%22official%20name%22%20palestine |page=161 |title=മിഡിൽ ഈസ്റ്റ് റിവ്യൂ 2003/04: ദി ഇക്കണോമിക് ആൻഡ് ബിസിനസ് റിപ്പോർട്ട് |author= വേൾഡ് ഓഫ് ഇൻഫർമേഷൻ (ഫേം), ആൻഡ് ഇന്റർനാഷണൽ ചേംബർ ഓഫ് കോമേഴ്സ് |edition=27th |location=ലണ്ടൻ |publisher=കോഗാൻ പേജ് |year=2003 |isbn=978-0-7494-4066-4 |oclc=51992589}} [[വർഗ്ഗം:രാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടികകൾ]] bhgk1x1gyj2lm9w8cwmf4halyimj7pk 0 197835 4617083 4595407 2026-05-04T02:29:17Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617083 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Capital punishment in New Zealand}} {{വധശിക്ഷ}} [[ന്യൂസിലാന്റ്|ന്യൂസിലാന്റിൽ]] [[വധശിക്ഷ]] സംബന്ധിച്ച നിയമങ്ങൾ ആദ്യമായി ക്രോഡീകരിക്കപ്പെട്ടത് 1840-ൽ ബ്രിട്ടീഷ് കോളനിയായ ശേഷമാണ്. ഇതിനു ശേഷം ആദ്യമായി വധശിക്ഷ ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടത് 1842-ലാണ്.<ref name="TVNZ_History">{{cite web|url=http://tvnz.co.nz/national-news/a-history-capital-punishment-in-nz-2423716|title=A history of capital punishment in NZ|date=17 December 2008|publisher=TVNZ|accessdate=2009-02-10|archive-date=2018-12-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20181225160637/http://tvnz.co.nz/national-news/a-history-capital-punishment-in-nz-2423716%20|url-status=dead}}</ref> ന്യൂസിലാന്റിൽ അവസാനമായി വധശിക്ഷ ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടത് 1957-ലാണ്. കൊലപാതകത്തിന് വധശിക്ഷ നൽകുന്നത് 1961-ൽ നിർത്തിവയ്ക്കപ്പെട്ടു. ഒരു കുറ്റത്തിനും വധശിക്ഷ നൽകാൻ പാടില്ല എന്ന നിലപാട് 1989-ൽ എടുത്ത സമയം വരെ ന്യൂസിലാന്റിൽ 85 ആൾക്കാർക്ക് നിയമപരമായി വധശിക്ഷ നൽകപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ==രീതി== [[തൂങ്ങിമരണം|തൂക്കിക്കൊല്ലലായിരുന്നു]] ന്യൂസിലാന്റിലെ ശിക്ഷാരീതി. ആദ്യം രാജ്യത്തിന്റെ പല ഭാഗത്തും വധശിക്ഷ നടന്നിരുന്നുവെങ്കിലും പിന്നീട് വെല്ലിംഗ്ടണിലും ഓക്ലാന്റിലും മാത്രമായി. ആരാച്ചാർ ജോലിക്ക് ആദ്യം സ്ഥിരമായി ആരെയും നിയമിച്ചിരുന്നില്ല. യോഗ്യതയുണ്ടെന്ന് തോന്നുന്ന ആരെയെങ്കിലും താൽക്കാലികമായി തിരഞ്ഞെടുക്കുകയായിരുന്നു പതിവ്. ചിലപ്പോൾ ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ട കുറ്റവാളികളെയും ആരാച്ചാർ ജോലി ഏൽപ്പിച്ചിരുന്നു. പണമോ ശിക്ഷ ഇളവോ ആയിരുന്നു ഇവർക്കു നൽകിയിരുന്ന കൂലി. 1877-ൽ ബ്ലെൻഹൈമിലെ ഷെരീഫ്, ഒരു ആരാച്ചാരെ സ്ഥിരമായി നിയമിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു. [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയിൽ]] ആരാച്ചാരായിരുന്ന ടോം ലോംഗ് എന്നയാളെ ഇതിനായി തിരഞ്ഞെടുത്തു. ഇയാളല്ലാതെ മറ്റ് ആരാച്ചാർമാരുടെ പേരുവിവരം വെളിപ്പെട്ടിട്ടില്ല. ==ചരിത്രം== മാകെറ്റു എന്ന ഒരു മവോറി വംശജനെയാണ് ആദ്യം വധശിക്ഷയ്ക്ക് വിധിച്ചത്. ഒരു വെള്ളക്കാരനായ ആട്ടിടയനെ വധിച്ചു എന്നതായിരുന്നു ഇയാളുടെ മേൽ ആരോപിക്കപ്പെട്ട കുറ്റം. ശിക്ഷ നടപ്പാക്കും മുമ്പ് ഇയാൾ വയറ്റിളക്കം ബാധിച്ച് മരിച്ചുപോയി. ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ട ആദ്യ വ്യക്തി വിറേമു കിങ്കി മകേറ്റു എന്നയാളായിരുന്നു. മോടുവാറോഹിത ദ്വീപിൽ അഞ്ചു പേരെ കൊന്നു എന്നതായിരുന്നു ഇയാളുടെ മേൽ ആരോപിക്കപ്പെട്ട കുറ്റം. മുഴുവൻ വെള്ളക്കാരുൾപ്പെട്ട ഒരു ജൂറി ഇയാളെ വധശിക്ഷയ്ക്കു വിധിച്ചു. 1842-ൽ ഇയാളെ തൂക്കിക്കൊന്നു. മിന്നി ഡീൻ എന്ന സ്ത്രീ ഒഴികെ വധശിക്ഷയ്ക്ക് വിധേയരാക്കപ്പെട്ട എല്ലാവരും പുരുഷന്മാരായിരുന്നു. 1895-ൽ മിന്നി ഡീൻ ശിശുഹത്യ നടത്തി എന്ന കുറ്റത്തിനാണ് തൂക്കിലേറ്റപ്പെട്ടത്. രാജ്യദ്രോഹത്തിന് ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ട ഹാമിയോറ പെറെ ഒഴികെ ബാക്കിയെല്ലാവരെയും കൊലപാതകക്കുറ്റത്തിനാണ് ശിക്ഷിച്ചിട്ടുള്ളത്. 1957 ഫെബ്രുവരി 18-ന് വധിക്കപ്പെട്ട വാൾട്ടർ ജെയിംസ് ബ്രൌൺ ആണ് അവസാനമായി ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടയാൾ. സ്വന്തം ഭാര്യയെ വിഷം കൊടുത്തു കൊന്നു എന്നതായിരുന്നു ഇയാളുടെ മേൽ ആരോപിക്കപ്പെട്ട കുറ്റം. <ref name="TVNZ_History"/> ==വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കൽ: 1949-1961== 1935-ലെ തെരഞ്ഞെടുപ്പിനു ശേഷം അധികാരത്തിൽ വന്ന ലേബർ പാർട്ടി എല്ലാ വധശിഷകളും ജീവപര്യന്തം തടവായി ഇളവു ചെയ്തു. 1941-ലെ ക്രൈംസ് അമ്ന്ഡ്മെന്റ് ആക്റ്റ് കൊലപാതകക്കുറ്റത്തിനുള്ള ശിക്ഷ കഠിനതടവോടു കൂടിയ ജീവപര്യന്തമായി കുറവുചെയ്തു. രാജ്യദ്രോഹം, കടൽക്കൊള്ള എന്നീ രണ്ട് കുറ്റങ്ങൾക്കു മാത്രമേ ഇതിനു ശേഷം വധശിക്ഷ വ്യവസ്ഥ ചെയ്തിരുന്നുള്ളൂ. കൺസർവേറ്റീവ് പാർട്ടി 1949-ൽ അധികാരത്തിൽ വന്നപ്പോൾ വധശിക്ഷ തിരിച്ചു കൊണ്ടുവരാൻ തീരുമാനിച്ചു. പാർട്ടികളിലുള്ള വിശ്വാസമനുസരിച്ചായിരുന്നു അക്കാലത്ത് വധശിക്ഷയെപ്പറ്റിയുള്ള പൊതുജനാഭിപ്രായം കാണപ്പെട്ടിരുന്നത്. നാഷണൽ പാർട്ടി വധശിക്ഷ വീണ്ടും കൊണ്ടുവരുന്നതിനെ അനുകൂലിച്ചപ്പോൾ ലേബർ പാർട്ടിക്ക് ഇതിനോടെതിർപ്പായിരുന്നു. <ref>Yska, 1996: 33</ref>1950-ൽ നടന്ന ഇതേപ്പറ്റിയുള്ള ചർച്ചയിൽ ലേബർ പാർട്ടി സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് കൊടുക്കുന്ന അധികാരം ഭരണഘടനയെ എങ്ങനെ ബാധിക്കുമെന്ന സംശയം ഉയർത്തി. നാഷണൽ പാർട്ടിയുടെ അറ്റോർണി ജനറൽ വധശിക്ഷ കുറ്റം ചെയ്യുന്നതിൽ നിന്ന് ജനങ്ങളെ പിന്തിരിപ്പിക്കും എന്ന അഭിപ്രായം പ്രകടിപ്പിച്ചു. <ref>Yska, 1996: 34</ref> പിന്നീടു വന്ന അറ്റോർണി ജനറലായ ജാക്ക് മാർഷലിന്റെ (1955–1958) കാലത്ത് വധശിക്ഷകളുടെ എണ്ണം വളരെ വർദ്ധിച്ചത് ചർച്ചകൾക്ക് കാരണമായി. നാഷണൽ പാർട്ടിയുടെ ഭരണകാലത്ത് (1949–1958), 36 ആൾക്കാർ കൊലക്കുറ്റം ചെയ്തതായി വിചാരണയിൽ തെളിയുകയും ഇതിൽ 22 പേരെ വധശിക്ഷയ്ക്ക് വിധിക്കുകയും ചെയ്തു. വധശിക്ഷ നടത്തണോ എന്ന അവസാന തീരുമാനം എടുക്കാൻ മന്ത്രിസഭയ്ക്കായിരുന്നു അധികാരം. മരണശിക്ഷ ലഭിച്ചവരിൽ 8 പേരെയേ വധിച്ചുള്ളൂ. ബാക്കി ശിക്ഷകൾ ജീവപര്യന്തമായി ഇളവു ചെയ്യപ്പെട്ടു. അപ്പോഴും അഭിപ്രായ ഭിന്നത തുടർന്നുകൊണ്ടിരുന്നു. ഫിലിം സെൻസർ ഗോർഡൻ മിറാംസ് സിനിമകളിലെ തൂക്കിക്കൊല്ലൽ രംഗങ്ങൾ കുടുംബങ്ങൾക്ക് യോജിച്ചതല്ല എന്ന കാരണം പറഞ്ഞ് നീക്കം ചെയ്യുമായിരുന്നു. <ref>Yska, 1996: 116</ref> പൗളീൻ എങ്കൽ എന്ന ചരിത്രകാരന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ ബ്രിട്ടനിലെ വധശിക്ഷയ്ക്കായുള്ള റോയൽ കമ്മീഷൻ (1953) വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കാനുള്ള ന്യൂസിലാന്റിലെ ശ്രമങ്ങളെ സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ടാവാം. ഹാരി വിറ്റ്ലാന്റ്, എഡ്വാർഡ് തോമസ് ടി വിയു എന്നിവരുടെ ശിക്ഷ സംബന്ധിച്ച വിവാദങ്ങളും ഇതിനെ സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ടാവാം. <ref>{{DNZB|Young|Sherwood|5T11|Te Whiu, Edward Thomas 1935–1955|9 April 2011}}</ref> യുദ്ധശേഷമുള്ള മാനസികാഘാതം (post-war trauma), മാനസികവും വളർച്ചാപരവുമായ പ്രശ്നങ്ങൾ എന്നിവ ദയ കാട്ടുന്നതിന്റെ ഘടകങ്ങളായെടുക്കണം എന്നും അഭിപ്രായമുയർന്നിരുന്നു. സാമൂഹ്യചരിത്രകാരൻ റെഡ്മർ യ്സ്കയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ അത്തരം ചിന്തകൾ പണ്ടേ ഉണ്ടായിരുന്നവയാണ്. വധശിക്ഷ 1950-ൽ പുനരാരംഭിച്ചപ്പോൾ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് ശിക്ഷ നടപ്പാക്കൽ ഒരു തലവേദനയായിരുന്നുവത്രേ. <ref>Yska, 1996: 154</ref> പ്രതി ആത്മഹത്യ ചെയ്യുന്നോ എന്ന് നോക്കുക, ആരോഗ്യം പരിപാലിക്കുക, പാതിരികളെ ഏർപ്പാടു ചെയ്യുക, സുരക്ഷ ഏർപ്പാടാക്കുക എന്നിവയൊക്കെ കുഴപ്പം പിടിച്ച കാര്യങ്ങളായിരുന്നു. <ref name="Yska, 1996: 164">Yska, 1996: 164</ref> ചട്ടങ്ങൾ പ്രകാരം മജിസ്ട്രേറ്റും ഡൊക്ടറും, ഷെറീഫും വധശിക്ഷ നടക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് ഹാജരായിരിക്കണം. <ref name="Yska, 1996: 165">Yska, 1996: 165</ref> 1950-കളൂടെ അവസാനം അറ്റോർണി ജനറൽ ജാക്ക് മാർഷൽ വധശിക്ഷകളുടെ എണ്ണം കൂട്ടിയപ്പോൾ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് പോസ്റ്റ് ട്രൗമാറ്റിക് സ്ട്രെസ്സ് ഡിസോർഡർ, മദ്യത്തിനടിമപ്പെടൽ, കുടലിലെ അൾസർ തുടങ്ങിയ അസുഖങ്ങൾ കാണപ്പെടാൻ തുടങ്ങി. <ref name="Yska, 1996: 165"/> ചില രാഷ്ട്രീയ പ്രാധാന്യമുള്ള കേസുകളിൽ വധശിക്ഷകൾ ഇളവു ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഇത് എതിർപ്പുകളുണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ട്. <ref name="Yska, 1996: 165"/> സാമൂഹിക സ്ഥിതിയും വിധിയെ സ്വാധീനിക്കുന്നതായി കാണപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഡോക്ടർ ബിൽ സൗണ്ടേഴ്സിനെ വെടിവച്ചു കൊന്ന ഡോക്ടർ സെങ്ക വിൻട്രിങ്ഹാമിനെ കൊലപാതകക്കുറ്റത്തിനു പകരം നരഹത്യക്കുറ്റത്തിനാണ് വിചാരണ ചെയ്തത്. ഒരു തൊഴിലാളിയായ ഫ്രെഡറിക് ഫോസ്റ്ററിനെ മാനസികവൈകല്യമുണ്ട് എന്ന സംശയമുണ്ടായിട്ടും വധശിക്ഷയ്ക്ക് വിധിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈ രീതിയിൽ പൗരന്മാരെ രണ്ടു തട്ടിൽ കാണുന്നതും പത്രമാദ്ധ്യമങ്ങൾ എതിർത്തിട്ടുണ്ട്. <ref>Yska, 1996: 166</ref> ഫോസ്റ്റർ വധിക്കപ്പെട്ടുവെങ്കിലും മാനസികനിലയുടെ പ്രാധാന്യത്തെപ്പറ്റി ഈ കേസുകാരണം ചർച്ചകളുണ്ടായി. <ref>Yska, 1996: 161</ref> ആൽബർട്ട് വെബ് എന്നയാളുടെ വിചാരണ സമയത്തും ഇത്തരം വിഷയങ്ങൾ ഉയർന്നുവന്നിരുന്നു. ന്യൂസിലാന്റ് ലിസണർ എന്ന പത്രം 1955 ജൂലൈ മാസത്തിൽ വധശിക്ഷയ്ക്കെതിരേ മുഖപ്രസംഗങ്ങളെഴുതി. ഇതിന് വായനക്കാരുടെ പിന്തുണയും കിട്ടുകയുണ്ടായി. <ref>Yska, 1996: 187</ref> എഡ്ഡി ടെ വിയൂ എന്നയാൾ മോഷണശ്രമത്തിനിടെ ഒരു വൃദ്ധയായ സ്ത്രീയെ കൊന്ന കുറ്റത്തിന് 1955-ൽ തൂക്കിക്കൊല്ലപ്പെട്ടു. <ref name="DNZB Te Whiu">{{DNZB|title=Edward Thomas Te Whiu|first= Sherwood|last= Young|id=5t11|accessdate=December 2011}}</ref> വധശിക്ഷ കുറ്റകൃത്യങ്ങളിൽ നിന്ന് ആളുകളെ പിന്തിരിപ്പിക്കുന്നില്ല എന്ന തോന്നൽ ശക്തമായിത്തുടങ്ങി. മാനസിക വൈകല്യമുള്ളയാളും തകർന്ന കുടുംബത്തിൽ നിന്നു വന്നയാളുമായിരുന്ന ടെ വിയൂവിനെ നരഹത്യക്കായിരുന്നില്ലേ വിചാരണ ചെയ്യേണ്ടിയിരുന്നത് എന്ന ചോദ്യവും ഉയർന്നുവന്നു. <ref>Yska, 1996: 188</ref> ഇതിന്റെയൊക്കെ ഫലമായി 1956-ൽ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കുന്നതിനെപ്പറ്റി പഠിക്കാൻ ഒരു നാഷണൽ കമ്മിറ്റി രൂപീകൃതമായി. പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് ക്രിസ്ത്യാനികളും വധശിക്ഷയ്ക്കെതിരായ നിലപാടുകൾ എടുത്തിരുന്നു. 1941-ലും 1951-ലും പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് മതസംഘടനകൾ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കുന്നതിനെ പിന്തുണച്ചിരുന്നു. കത്തോലിക്കരും വ്യക്തിപരമായ നിലയ്ക്ക് ഇതിനെ പിന്തുണച്ചിരുന്നു. പക്ഷേ കത്തോലിക് മത നേതൃത്വം ഇതെപ്പറ്റി ഒരു നിലപാടെടുത്തിരുന്നില്ല. ന്യൂസിലാന്റിലെ തിയോസഫിക്കൽ സൊസൈറ്റിയും വധശിക്ഷയെ എതിർത്തിരുന്നു. ബാപ്റ്റിസ്റ്റ് യൂണിയനും ചർച്ചസ് ഓഫ് ക്രൈസ്റ്റും ഇതിനോടുള്ള എതിർപ്പ് 1950-കളുടെ അവസാനം പ്രകടിപ്പിച്ചിരുന്നു. മതപരമായ എതിർപ്പുകൾ വർദ്ധിച്ചപ്പോൾ വധശിക്ഷയെ എതിർത്തിരുന്നവരുടെ പിൻബലം വർദ്ധിച്ചു. വധശിക്ഷ നടക്കുന്നിടത്ത് പോയി ശിക്ഷയെ അനുകൂലിക്കുന്ന നിലപാടെടുക്കാൻ പല പാതിരിമാരും തയ്യാറായിരുന്നില്ലത്രേ. <ref name="Yska, 1996: 164"/> കൂടിയ തോതിലുള്ള വധശിക്ഷകൾ കാരണം വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കണം എന്നാവശ്യപ്പെടുന്ന പെറ്റീഷനുകളും വർദ്ധിച്ചു. 1956-ൽ വധശിക്ഷയെപ്പറ്റി ഒരു രാജ്യവ്യാപക അഭിപ്രായ വോട്ടെടുപ്പു വേണം എന്ന അഭിപ്രായം നിയമമന്ത്രി ജാക്ക് മാർഷൽ മുന്നോട്ടുവച്ചു. 1957-ലെ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിനൊപ്പമായിരുന്നു ഈ റെഫറണ്ടത്തിലും വോട്ടെടുപ്പു നടക്കേണ്ടിയിരുന്നത്. പക്ഷേ ഈ തീരുമാനം മാറ്റിവച്ചു. ഇതേസമയം വാൾട്ടർ ജെയിംസ് ബോൾട്ടൺ (1888–1957) എന്നയാളെ 1957 ഫെബ്രുവരിയിൽ തൂക്കിക്കൊന്നു. അയാൾ തന്റെ ഭാര്യയെ ആർസനിക് വിഷം കൊടുത്തു കൊന്നു എന്നായിരുന്നു ആരോപണം നാഷണൽ പാർട്ടി തോറ്റ് അധികാരത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തു പോയതോടെ ന്യൂസിലാന്റിൽ പിന്നീട് വധശിക്ഷകൾ ഉണ്ടായിട്ടില്ല. 1960-ൽ വീണ്ടും നാഷണൽ പാർട്ടി അധികാരത്തിൽ വന്നശേഷമാണ് ജനപ്രാതിനിദ്ധ്യസഭയിൽ വധശിക്ഷകളെക്കുറിച്ച് ചർച്ചയുണ്ടായത്. 1961-ൽ നാഷണൽ പാർട്ടി വധശിക്ഷയ്ക്കുള്ള പിന്തുണ വീണ്ടും പ്രഘ്യാപിച്ചു. മുന്നൊരുക്കത്തോടെയുള്ള കൊലപാതകങ്ങൾക്കും മറ്റൊരു കുറ്റകൃത്യത്തിനോടൊപ്പമുള്ള കൊലപാതകങ്ങൾക്കും കസ്റ്റഡിയിൽ നിന്ന് രക്ഷപെടാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോഴുമുള്ള കൊലപാതകങ്ങൾക്ക് വധശിക്ഷ കൊടുക്കാമെന്നായിരുന്നു അവരുടെ അഭിപ്രായം. നാഷണൽ പാർട്ടിക്കകത്ത് ഇതെപ്പറ്റി വലിയ ചർച്ചകളുണ്ടായി. ==വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയതിനു ശേഷം നടന്ന സംഭവങ്ങൾ: 1961-== വധശിക്ഷയോടുള്ള എതിർപ്പ് വർദ്ധിച്ചുവരുന്നതായി കണ്ട് നാഷണൽ പാർട്ടി ജനപ്രതിനിധികളെ മനസാക്ഷി വോട്ടു ചെയ്യാൻ അനുവദിച്ചു. പത്ത് നാഷണൽ പാർട്ടി അംഗങ്ങൾ ലേബർ പാർട്ടിക്കൊപ്പം വോട്ടു ചെയ്ത് 11 വോട്ടിന്റെ ഭൂരിപക്ഷത്തോടെ വധശിക്ഷയ്ക്കെതിരായ ബിൽ 1961-ൽ പാസാക്കി. ഇതോടെ കൊലപാതകക്കുറ്റത്തിനുള്ള വധശിക്ഷ ഇല്ലാതെയായി. രാജ്യദ്രോഹത്തിനും മറ്റു ചില കുറ്റങ്ങൾക്കും വധശിക്ഷ തുടർന്നും നിയമപുസ്തകങ്ങളിൽ നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു. പ്രായോഗികമായി 1961-നു ശേഷം വധശിക്ഷ ഇല്ലാതെയാക്കപ്പെട്ടു. <ref name="TVNZ_History"/> നിയമപുസ്തകങ്ങളിൽ നിന്നും വധശിക്ഷ അന്തിമമായി നീക്കം ചെയ്തത് 1989-ലെ ലേബർ പാർട്ടി സർക്കാരാണ്. <ref name="TVNZ_History"/> വധശിക്ഷ പുനസ്ഥാപിക്കണമെന്ന ആവശ്യം ഇപ്പോഴും ചിലർ ഉയർത്തുന്നുണ്ട്. പക്ഷേ പ്രധാന പ്രതിപക്ഷ പാർട്ടികളൊന്നും ഇത് പ്രകടനപത്രികയുടെ ഭാഗമാക്കിയിട്ടില്ല. ==അവലംബം== {{reflist}} ==പ്രമാണലേഖന സൂചിക== *Creswell, J.C.M. (1998) ''Murder in paradise: The strange adventures of the Roberton brothers'' Whangarei: J.M. Glover ISBN 1-876135-00-X *Engel, Pauline (1977): ''The Abolition of Capital Punishment in New Zealand'': Wellington: Department of Justice. *Gee, David (1975). ''The devil's own brigade: A History of Lyttelton Gaol: ''Wellington: Millwood Press. *Garing, Maureen (1994): "Lex talionis and the Christian Churches: The Question of Capital Punishment in New Zealand" (p.&nbsp;112-122) in J.Veitch (ed) ''To Strive and Not to Yield: Essays in Honour of Colin Brown'': Wellington: Victoria University Department of Religious Studies: ISBN 0-475-11013-7 *Harcourt, Melville (1942). ''A Parson In Prison'': Auckland: Whitcombs and Tombs. *Howard League for Penal Reform (1949) ''Capital Punishment: An Inquiry:'' Wellington: Howard League for Penal Reform. *Newbold, Greg (1990). "Capital Punishment in New Zealand: An Experiment that Failed" ''Deviant Behaviour'': 11:2 (April 1990): 154-177. *Ross, Cuthbert (1993) ''Issues in the Death Penalty Debate in New Zealand: 1935-1992'' LLB (Hons) Dissertation: University of Auckland Faculty of Law *Treadwell, C A L (1936). ''Notable New Zealand Trials'': New Plymouth: T.Avery. *Young, Sherwood (1998) ''Guilty on the Gallows: Famous Capital Crimes of New Zealand'': Wellington: Grantham House: ISBN 1-86934-068-X *Yska, Redmer (1996) ''All Shook Up'': Auckland: Penguin: 1996: ISBN 0-14-016999-7 *''Meccano Set'', a program by [[Radio New Zealand]] produced by Matthew Leonard and Paul Diamond ==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.nzhistory.net.nz/culture/the-death-penalty ''Capital Punishment in New Zealand'' at NZHistory.net] *[http://www.teara.govt.nz/1966/C/CapitalPunishment/CapitalPunishment/en Capital Punishment in 1966 ''Encyclopaedia of New Zealand''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090717095431/http://www.teara.govt.nz/1966/C/CapitalPunishment/CapitalPunishment/en |date=2009-07-17 }} *''[http://www.legislation.govt.nz/act/public/1989/0119/latest/DLM193572.html Abolition of the Death Penalty Act 1989]'' *[http://www.dnzb.govt.nz/dnzb/default.asp ''Dictionary of New Zealand Biography'' (articles on Maketu, Dean, Marshall, and Hanan)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081031135432/http://www.dnzb.govt.nz/dnzb/default.asp |date=2008-10-31 }} *''[http://www.howardleague.co.nz/?page_id=24 The Howard League] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517101137/http://www.howardleague.co.nz/?page_id=24 |date=2012-05-17 }}'' {{വധശിക്ഷ ഓഷ്യാനിയയിൽ}} [[Category:വധശിക്ഷ - വിവിധ രാജ്യങ്ങളിൽ|ന്യൂസിലാന്റ്]] [[Category:വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയ രാജ്യങ്ങൾ|ന്യൂസിലാന്റ്]] 9ginj4mgbtubwv0rvqmtdb19cbdgflg 0 204047 4617089 4574906 2026-05-04T03:24:28Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617089 wikitext text/x-wiki {{PU|Valiyathura}} {{Infobox Indian Jurisdiction |type = പട്ടണം |native_name = വലിയതുറ |other_name = രായി‌ത്തുറ, രാജാത്തുറ |district = [[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല]] |state_name = കേരളം |nearest_city = തിരുവനന്തപുരം |parliament_const = [[തിരുവനന്തപുരം ലോക്സഭാമണ്ഡലം|തിരുവനന്തപുരം]] |assembly_cons = |civic_agency = |skyline = valiathurapier.jpg |skyline_caption = വലിയതുറ കടൽപ്പാലം |latd = 8|latm = 27|lats = 47 |longd= 76|longm= 55|longs= 27 |locator_position = right |area_total = |area_magnitude = |altitude = |population_total = |population_as_of = |population_density = |sex_ratio = |literacy = |area_telephone = 0471 |postal_code = 695008 |vehicle_code_range = KL-01 |climate= |website= }} [[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല|തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിൽ]] [[ബീമാപള്ളി തിരുവനന്തപുരം|ബീമാപള്ളിക്കും]] [[ശംഖുമുഖം|ശംഖുമുഖത്തിനും]] സമീപമുള്ള കടലോരദേശമാണ് '''വലിയതുറ'''. തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്ന് 10 കിലോമീറ്റർ ദൂരെയാണിത്. ഒരു കാലത്ത് പടിഞ്ഞാറൻ തീരത്തുള്ള ഏക തുറമുഖം ഇതായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ ഇത് ഒരു മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖമായാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്.<ref>{{cite web|title=വലിയതുറ|url=https://www.keralatourism.org/malayalam/destination/destination.php?id=2132066064|publisher=കേരള ടൂറിസം|accessdate=21 ഏപ്രിൽ 2013}}</ref> ==ചരിത്രം== വലിയതുറ ഗ്രേറ്റ് ഹാർബർ എന്ന നിലയിൽ വലിയതുറ വളരെക്കാലം മുൻപേ പ്രസിദ്ധമായിരുന്നു. വലിയതുറ കടൽപ്പാലം 1825-ലാണ് (കൊ.വ 1000) പണി കഴിപ്പിച്ചത്. കപ്പലുകൾ നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപ് മുതലേ ഇവിടെ അടുത്തിരുന്നതായി രേഖകളുണ്ട്. അക്കാലത്ത് യാത്രാസൌകര്യം കുറവായിരുന്നതിനാൽ വിഴിഞ്ഞം തുറമുഖത്തേക്കാൾ സാധനങ്ങൾ ഇറക്കുമതി ചെയ്യുന്നതിന് വലിയതുറയെ ആശ്രയിച്ചിരുന്നിരിക്കാനാണ് സാധ്യത. വലിയതുറ പാലം പണികഴിപ്പിക്കുന്നതിന് മുമ്പും ആ ഭാഗത്ത് കപ്പൽ അടുത്തിട്ടുണ്ടാവണം. ഭൂമിയുടെ കിടപ്പനുസരിച്ച് ചില പ്രത്യേക സ്ഥലങ്ങളിൽ കപ്പൽ അടുക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. പോക്കുമൂസാ മുതലാളിയുമൊന്നിച്ചു കൊട്ടാരത്തിലെത്തിയ ഇളംപ്രായക്കാരനായ കേശവദാസൻ കൊട്ടാരത്തിൽ കിടന്ന് ഉറങ്ങിപ്പോയി. രാജാവ് രാവിലെ കേശവദാസനെ കണികാണാൻ ഇടയായി. ശകുനം മോശമായതിനാൽ കേശവദാസനെ തടങ്കലിലാക്കി. സാധനങ്ങൾ നിറച്ച ഒരു കപ്പൽ തുറമുഖത്തടുത്തു എന്ന വാർത്ത മഹാരാജാവിനെ സന്തുഷ്ടനാക്കി. കണി കണ്ട ഫലം അനുകൂലമായതിനാൽ സന്തോഷവാനായ രാജാവ് കേശവദാസന് ഒരു ഉദ്യോഗം നൽകുകയുണ്ടായി. പിൽക്കാലത്ത് ഇദ്ദേഹം രാജാ കേശവദാസനെന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധനായി തീരുകയും ചെയ്തു. ഇതിന് സാക്ഷ്യം വഹിച്ച തുറമുഖം വലിയതുറ എന്നാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. ശംഖുമുഖം പാലം പണിയിച്ചത് 1000-ാമാണ്ടിലാണെന്ന് രേഖയുണ്ട്. വലിയതുറ പാലം എന്നല്ലാ ശംഖുമുഖം പാലം എന്നാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1013-ൽ ഉത്രം തിരുനാൾ മഹാരാജാവ് ശംഖുമുഖത്ത് എഴുന്നള്ളുമ്പോൾ വലിയതുറയിൽ ഒരു കപ്പൽ കാണുകയുണ്ടായി. എന്തോ അപകടം സംഭവിച്ചതായി ഗ്രഹിച്ച രാജാവ് കപ്പലിലേക്ക് ആളെ അയച്ചു. വിക്ടോറിയാ രാജ്ഞിയുടെ ജൂപ്പിറ്റർ എന്ന യുദ്ധക്കപ്പൽ ആയിരുന്നു അത്. സിലോണിലേക്ക് ഓടിച്ചു പോകൂംവഴി സംഭരണിയിലെ ജലം തീർന്നു പോയിയത്രെ. ജലം എത്തിച്ചു കൊടുക്കുകയും പിതാവിനോടൊപ്പം രാജാവ് കപ്പൽ സന്ദർശിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതിൽ നിന്നും ഉത്രം തിരുനാളിന്റെ കാലത്ത് വലിയതുറ പാലം ഉണ്ടായിരുന്നതായി കരുതാം. ഗൌരീപാർവ്വതീ ബായിയുടെ കാലത്താണ് പരവൂർകായലിനേയും കൊല്ലം കായലിനേയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന തോടും തിരുവനന്തപുരത്തെ കഠിനംകുളം കായലിനോട് ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന മറ്റൊരു തോടും വെട്ടിച്ചത്. 999-ൽ തുടങ്ങിയ ഈ പണികൾ മൂന്നു വർഷം കൊണ്ടു പൂർത്തിയായി. ഇതിനോടനുബന്ധിച്ചായിരിക്കണം വലിയതുറ പാലത്തിന്റെയും പണി പൂർത്തിയാക്കിയത്. പണ്ട് കയറ്റിറക്കുമതി നടന്നിരുന്ന തുറമുഖമായിരുന്നു ഇത്. 1947 നവംബർ 23-ന് എസ്.എസ്. പണ്ഡിറ്റ് എന്ന ചരക്കുകപ്പൽ കപ്പൽപ്പാലത്തിലിടിച്ച് പാലം തകരുകയും നിരവധിപേർ മരിക്കുകയും ചെയ്തതിനെത്തുടർന്ന് ചരക്കു കടത്തൽ നിലച്ചു. പിന്നീട് 1956-ലാണ് ഇന്നുള്ള കട‌ൽപ്പാലം നിർമിച്ചത്.<ref>{{cite news|first=എം.|last=റഫീഖ്|title=വലിയതുറ കപ്പൽ ദുരന്തത്തിന് 65 വയസ്സ്|url=http://www.madhyamam.com/news/201540/121123|accessdate=21 ഏപ്രിൽ 2013|newspaper=മാദ്ധ്യമം|date=23 നവംബർ 2012}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == പാലത്തിന്റെ ഇപ്പോഴത്തെ അവസ്ഥ == പാലം അപകടാവസ്ഥയിലായതുകൊണ്ട് തുറമുഖവകുപ്പ് സന്ദർശനം നിരോധിച്ചുകൊണ്ട് പലത്തിന് സമീപത്ത് പരസ്യപലക സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാലും നിരവധി സന്ദർശകരും മീൻപിടുത്തക്കാരും പാലം ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. വലിയതുറ ഹാർബർ വിപുലപ്പെടുത്താനുള്ള പദ്ധതിയുണ്ട്.<ref>{{cite news|title=വലിയതുറ ഹാർബർ നിർമ്മാണം തുടങ്ങും: മന്ത്രി|url=http://www.deshabhimani.com/newscontent.php?id=252513|accessdate=21 ഏപ്രിൽ 2013|newspaper=ദേശാഭിമാനി|date=17 ജനുവരി 2013}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==സ്ഥാപനങ്ങൾ== * വലിയതുറ പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ<ref>{{cite news|title=വലിയതുറ പോലീസ്‌ സ്‌റ്റേഷനിലെ ജീപ്പുകൾ കട്ടപ്പുറത്ത്‌|url=http://www.mangalam.com/thiruvananthapuram/24252|accessdate=21 ഏപ്രിൽ 2013|newspaper=മംഗളം.കോം|date=11 ജനുവരി 2013}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * വലിയതുറ പബ്ലിക് ഹെൽത്ത് സെന്റർ<ref>{{cite news|title=വലിയതുറ പി.എച്ച്.സി പ്രവർത്തനം 24 മണിക്കൂറാക്കിയെന്ന് മന്ത്രി|url=http://www.madhyamam.com/news/215690/130303|accessdate=21 ഏപ്രിൽ 2013|newspaper=മാദ്ധ്യമം|date=3 മാർച്ച് 2013}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * വലിയതുറ ഫിഷറീസ് സ്കൂൾ<ref>{{cite news|title=വലിയതുറ ഫിഷറീസ് സ്കൂൾ നാലുകോടി ചെലവിൽ നവീകരിക്കും: ആരോഗ്യമന്ത്രി|url=http://www.keralabhooshanam.com/?p=186553|accessdate=21 ഏപ്രിൽ 2013|newspaper=കേരളഭൂഷണം|date=14 ഒക്റ്റോബർ 2012}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *വലിയതുറ ഗവ.എൽ.പി,സ്കൂൾ == ചിത്രശാല == <gallery> File:Valiyathura_Sea_Bridge_-_വലിയതുറ_കടൽപ്പാലം_01.JPG|വലിയതുറ പാലം File:Valiyathura_Sea_Bridge_-_വലിയതുറ_കടൽപ്പാലം_02.JPG|പാലത്തിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം File:Valiyathura_Sea_Bridge_-_വലിയതുറ_കടൽപ്പാലം_03.JPG|പാലത്തിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം File:Valiyathura_Sea_Bridge_-_വലിയതുറ_കടൽപ്പാലം_04.JPG|വലിയതുറ പാലം File:Valiyathura_Sea_Bridge_-_വലിയതുറ_കടൽപ്പാലം_05.JPG|പാലത്തിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം </gallery> == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} {{commons category|Valiathura}} {{തിരുവനന്തപുരം ജില്ല}} [[വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ കടൽപ്പാലങ്ങൾ]] {{thiruvananthapuram-geo-stub}} 76jqiu3vjow3axagzmgy55udv7cb93s 0 218935 4617068 3644067 2026-05-04T00:44:31Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617068 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Life Of Pi}} {{For|നോവലിനായി|ലൈഫ് ഓഫ് പൈ (നോവൽ)}} {{Infobox film | name = ലൈഫ് ഓഫ് പൈ | image = Life of Pi 2012 Poster.jpg | image_size = | alt = <!-- See WP:ALT --> | caption = പോസ്റ്റർ | director = [[ആങ് ലീ]] | producer = ആങ് ലീ<br />ഗിൽ നെറ്റർ <br />ഡേവിഡ് വോർക്ക് | screenplay = ഡേവിഡ് മാഗെ | based on = {{Based on|''[[ലൈഫ് ഓഫ് പൈ (നോവൽ)]]''|[[യാൻ മാർട്ടെൽ]]}} | starring = [[സൂരജ് ശർമ]]<br />[[ഇർഫാൻ ഖാൻ]]<br />[[തബ്ബു]]<br />[[അദിൽ ഹുസൈൻ]]<br />[[ജെറാർഡ് ദെപാദ്യൂ]]<br />റാഫേ സ്‌പ്പാൽ | music =മൈക്കിൾ ഡന്ന | cinematography = ക്ലൌഡിയോ മിറാൻഡ | editing = ടിം സ്ക്വയർസ് | studio = റിഥം & ഹ്യൂസ് <br /> [[ഫോക്സ് 2000 പിക്ചേഴ്സ്]] | distributor = [[20th സെഞ്ചുറി ഫോക്സ്]] | released = {{Film date|2012|11|21}} | runtime = 127 മിനിറ്റുകൾ<!--Theatrical runtime: 127:02--><ref>{{cite web|title=''LIFE OF PI'' (PG)|url=http://www.bbfc.co.uk/DFF290752/|work=[[British Board of Film Classification]]|date=2012-11-09|accessdate=2012-11-23}}</ref> | country = [[യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്]] | language = [[ഇംഗ്ലീഷ്]] | budget = $120 മില്ല്യൻ<ref name="bom"/> | gross = $108,861,000 <ref name="bom">{{cite web|title=Life of Pi|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=lifeofpi.htm|publisher=[[Box Office Mojo]]|accessdate=1 December 2012}}</ref> }} 2012-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്രമാണു് '''''ലൈഫ് ഓഫ് പൈ'''''. [[യാൻ മാർട്ടെൽ]] 2001-ൽ എഴുതിയ ഇതേ പേരിലുള്ള [[ലൈഫ് ഓഫ് പൈ (നോവൽ)|നോവലിന്റെ]] ചലച്ചിത്രാവിഷ്കാരമാണിത്. ഓസ്കാർ പുരസ്കാര ജേതാവായ [[ആങ് ലീ]] സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ ചിത്രത്തിന്റെ തിരക്കഥ ഡേവിഡ് മഗീയുടെതാണ് . [[ഇർഫാൻ ഖാൻ]], [[ജെറാർഡ് ദെപാദ്യൂ]], [[തബ്ബു]], [[സൂരജ് ശർമ]], അദിൽ ഹുസൈൻ തുടങ്ങിയവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. റിഥം & ഹ്യൂസ് സ്റ്റുഡിയോസ് ആണു വിഷ്വൽ എഫക്റ്റ്സ് നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. [[തായ്‌വാൻ]], [[പോണ്ടിച്ചേരി]], [[മൂന്നാർ]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് ചിത്രീകരണം നടത്തിയത്. [[85-ആം അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ|85-ആം അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങളിൽ]] നാലു അവാർഡുകൾ ഈ ചിത്രം നേടി. ==കഥാസംഗ്രഹം== ഇന്ത്യയിൽ നിന്ന് കാനഡയിലേക്ക് കുടിയേറിപ്പാർത്ത ''പൈ പട്ടേലിനെ'', പൈയുടെ ജീവിതകഥ ഒരു നല്ല പുസ്തകമാകുമെന്ന് കരുതി ഒരു കനേഡിയൻ നോവലിസ്റ്റ്, പട്ടേലിന്റെ അമ്മാവൻ നിർദ്ദേശിച്ചതനുസരിച്ച് സന്ദർശിക്കുന്നു. പട്ടേൽ തന്റെ ജീവിത കഥ നോവലിസ്റ്റിനോട് പറഞ്ഞു തുടങ്ങുന്നു. ഫ്രാൻസിലെ പ്രശസ്തമായൊരു നീന്തൽക്കുളമായ ''പിസിൻ മോളിറ്റർ'' എന്ന പേരാണു പൈയുടെ മാതാപിതാക്കൾ അവരുടെ രണ്ടാമത്തെ പുത്രനായ പൈക്ക് ഇടുന്നത്. സ്കൂളിലെത്തുന്നതോടെ കൂട്ടുകാർ ''പിസ്സിങ്ങ് പട്ടേൽ''( മൂത്രമൊഴിക്കുന്ന പട്ടേൽ) എന്ന ഇരട്ടപ്പേരു വിളിച്ച് കളിയാക്കുവാനാരംഭിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് അവൻ തന്റെ പേരു [[പൈ]] എന്നാക്കി ചുരുക്കുന്നു. അവന്റെ കൂടുംബത്തിനു പോണ്ടിച്ചേരിയിൽ ഒരു മൃഗശാല സ്വന്തമായുണ്ട്. പലപ്പോഴും പൈ മൃഗങ്ങളോട് അമിതമായ സ്നേഹം കാണിക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ചും റിച്ചാർഡ് പാർക്കർ (കടുവയ്ക്ക് ആ പേരു വന്നത് ഒരു ഗുമസ്തനു സംഭവിച്ച പിഴവിലൂടെയായിരുന്നു) എന്ന ബാംഗാൾ കടുവയോട്. കടുവയുടെ മൃഗജന്യ സ്വഭാവം കാണിക്കുന്നതിനായി പൈയുടെ അച്ഛൻ പൈയുടെയും കുടുംബത്തിന്റെ മുന്നിൽ വെച്ച് ഒരു ആടിനെ കടുവയുടെ മുന്നിലേക്ക് ഇട്ടു കൊടുക്കുന്നു. കുടുംബത്തിന്റെ പാരമ്പര്യത്തെ പിന്തുടർന്ന് പൈയും ഒരു ഹിന്ദു സസ്യാഹാരിയായാണ് ജീവിതം ആരംഭിക്കുന്നത്. അവനു 12 വയസാകുമ്പോൾ അവധി ആഘോഷിക്കുവാനായി പോണ്ടിച്ചേരിയിൽ നിന്നും മൂന്നാറിലെത്തുന്നു. ഈ അവസരത്തിൽ പൈ ക്രിസ്തുമതത്തെ കുറിച്ചും ഇസ്ലാമിനെക്കുറിച്ചും പഠിക്കുന്നു.പിന്നീട് അവൻ ഈ മൂന്നു മതങ്ങളെയും പിന്തുടരുന്നു ( പ്രായപൂർത്തിയായപ്പോൾ താനൊരു കാത്തോലിക് ഹിന്ദു ആണെന്ന് പൈ പറയുന്നുണ്ട്. നോവലിസ്റ്റ് ജൂതമതത്തെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചപ്പോൾ താൻ ജൂതമതത്തിലും വിശ്വസിച്ചിരുന്നെന്നും യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ വെച്ച് കബല പഠിച്ചിരുന്നുവെന്നും പറയുന്നുണ്ട്) പൈക്ക് 16 വയസ്സായപ്പോൾ ( അപ്പോഴാണ് അവനിൽ ആദ്യ പ്രണയം പൂവിട്ടതും), പൈയുടെ അച്ഛൻ മൃഗശാല പൂട്ടുവാനും, കുടുംബസമേതം കാനഡയിലേക്ക് കുടിയേറിപ്പാർക്കുവാനും തീരുമാനിച്ചു . സിംസും എന്ന പേരിലുള്ള ഒരു ജപ്പാനീസ് കപ്പലിൽ വടക്കൻ അമേരിക്കയിലേക്ക് വിൽക്കുവാൻ തീരുമാനിച്ച മൃഗങ്ങളുമൊത്ത് പൈയും കുടുംബവും യാത്ര തിരിക്കുന്നു. ഈ കപ്പലിൽ വെച്ച് പൈ ബുദ്ധമതത്തെയും അതിന്റെ രീതികളെയും പരിചയപ്പെടുന്നുണ്ട്. യാത്രാമദ്ധ്യേ ഒരു രാത്രി ഉണ്ടായ ശക്തമായ കൊടുങ്കാറ്റിനെത്തുടർന്ന് കപ്പൽ അപകടത്തിൽപ്പെടുന്നു. പൈ തന്റെ കുടുംബത്തെ രക്ഷിക്കാൻ തന്നാലാവത് ശ്രമിച്ചുവെങ്കിലും കപ്പലിന്റെ നാവികൻ പൈയെ ഒരു രക്ഷാവള്ളത്തിലേക്ക് വലിച്ചെറിയുന്നു. ആ പ്രക്ഷുബ്ധമായ കടലിൽ കപ്പലും ഒപ്പം തന്റെ കുടുംബവും കടലിലേക്ക് മുങ്ങിത്താഴുന്നത് നിസ്സഹായനായി നോക്കി നിൽക്കുവാൻ മാത്രമേ പൈക്ക് സാധിക്കുന്നുള്ളു. കൊടുങ്കാറ്റ് ഒന്നടങ്ങിയപ്പോൾ പിസിൻ മോളിറ്റർ പട്ടേൽ എന്ന പൈ പട്ടേലും, ''റിച്ചാർഡ് പാർക്കർ'' എന്ന കടുവയും ഒരു [[ഒറാങ്ങ്ഉട്ടാൻ|ഒറാങ്ങ്ഉട്ടാനും]] [[സീബ്ര|സീബ്രയും]] [[കഴുതപ്പുലി|കഴുതപ്പുലിയും]] മാത്രം ഒരു രക്ഷാബോട്ടിൽ അവശേഷിക്കുന്നു. രക്ഷാബോട്ടിൽ മറച്ചു വെച്ചിരിക്കുന്ന പകുതിയിൽ പതുങ്ങിയിരിന്ന കഴുതപ്പുലി പെട്ടെന്ന് രംഗത്തേക്ക് വന്ന് കപ്പലപകടത്തിൽ പരിക്കേറ്റ സീബ്രയെ ആക്രമിച്ച് കൊല്ലുകയും തിന്നാനാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അതിനു ശേഷം ആ കഴുതപ്പുലി ഒറുംഗ്ട്ടാനെ ആക്രമിച്ച് കീഴ്പ്പെടുത്തി കൊല്ലുന്നു. പെട്ടെന്ന് രക്ഷാബോട്ടിൽ പകുതിയിൽ നിന്ന് റിച്ചാർഡ് പാർക്കർ എന്ന കടുവ വന്ന് കഴുതപ്പുലിയെ ആക്രമിച്ച് കൊല്ലുന്നു. ആ രക്ഷാ ബോട്ടിൽ പൈയും കടുവയും മാത്രം അവശേഷിക്കുന്നു. അല്പ ദിവസത്തേക്ക് കഴിക്കുന്നതിനാവശ്യമായ വെള്ളവും ഭക്ഷണവും ആ രക്ഷാ ബോട്ടിൽ പൈ കണ്ടെത്തുന്നു. കടുവയോടൊപ്പം ബോട്ടിൽ കഴിയുന്നതിൽ ഭയന്ന് ബോട്ടോടു ചേർന്ന് വെള്ളത്തിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുന്ന വസ്തുക്കളുപയോഗിച്ച് പൈ ഒരു താവളം ഒരുക്കി കടുവയിൽ നിന്ന് അകന്നു കഴിയാൻ ആരംഭിക്കുന്നു. പിന്നീട് കടുവയിൽ സ്വയരക്ഷ നേടുന്നതിനായി കടുവയ്ക്ക് ഭക്ഷണം നൽകാൻ ആരംഭിക്കുന്നു. കയ്യിലുള്ള വസ്തുക്കളുപയോഗിച്ച് മീൻ പിടിച്ച് കടുവയ്ക്ക് ഭക്ഷണം നൽകുന്നു. തനിക്കും കടുവയ്ക്കും കുടിക്കുന്നതിനായി മഴവെള്ളം ശേഖരിക്കുന്നു. വിശന്നു വലഞ്ഞ കടുവ ഒരിക്കൽ ഭക്ഷണം തേടി കടലിലേക്ക് എടുത്തു ചാടുന്നു. പിന്നീട് കടുവയെ രക്ഷിക്കാനായി പൈ ഒരു കോണി ഉണ്ടാക്കി അതിനെ തോണിയിലെത്തിക്കുന്നു. ഒരു രാത്രി ഒരു തിമിംഗിലം വന്ന് പൈയുടെ രക്ഷാ ബോട്ടിനോടനുബന്ധിച്ച് ശേഖരിച്ച ഒട്ടുമിക്ക ഭക്ഷണവും കടലിലേക്ക് ഒഴുക്കുന്നു. പട്ടിണിയായ പൈ ഗത്യന്തരമില്ലാതെ പച്ച മത്സ്യത്തെ തിന്നു തുടങ്ങുന്നു. ആ ചെറിയ സംവിധാനത്തിൽ ജീവിക്കുക സാദ്ധ്യമല്ലെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ പൈ തുടർന്ന് കടുവയോടൊപ്പം താമസിക്കുന്നതിനായി അതിനെ പരിശീലിപ്പിക്കാൻ ആരംഭിക്കുന്നു. ദിവസങ്ങൾക്കകം പൈയും റിച്ചാർഡ് പാർക്കറും സഹജീവിതം ആരംഭിക്കുന്നു. കടലിലെ ഏകാന്ത ജീവിതം പൈയേയും കടുവയെയും ക്ഷീണിപ്പിക്കുകയും അവർ ക്ഷയിക്കാനാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അങ്ങനെ ഒരു ദിവസം അവർ ധാരാളം [[മീർകാറ്റ്|മീർകാറ്റുകൾ]] വസിക്കുന്ന ദ്വീപിലെത്തുകയും അവിടെ കാണുന്ന കായ്കനികളും മറ്റും തിന്നുകയും ശുദ്ധജലം കുടിക്കുവാനാരംഭിക്കുന്നു. പൈയും റിച്ചാർഡ് പാർക്കറും ഭക്ഷണം കഴിക്കാനാരംഭിക്കുന്നതോടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു വരുന്നു. പക്ഷെ, രാത്രിയാകുന്നതോടെ ആ ദ്വീപ് വിരുദ്ധസ്വഭാവമുള്ളതായിത്തീരുന്നു. പകൽ സമയത്ത് ശുദ്ധജലം ലഭിച്ചിരുന്നയിടം രാത്രിയിൽ ആസിഡ് സ്വഭാവമുള്ളതായി മാറുന്നു. അവിടെ നിന്നും ലഭിച്ച ഒരു പൂവിൽ പൈ ഒരു മനുഷ്യപ്പല്ല് കണ്ടെത്തുന്നതോടെ അവിടെയുള്ള സസ്യങ്ങൾ മാംസഭുക്കുകളാണെന്ന് കരുതി അവിടെ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ തീരുമാനിക്കുന്നു. രക്ഷാബോട്ട് അവസാനം [[മെക്സിക്കോ|മെക്സിക്കോയുടെ]] തീരങ്ങളിൽ ചെന്നെത്തുന്നു. വളരെ ക്ഷീണിതനായ പൈ കടലിന്റെ തീരത്തോടു ചേർന്ന മണലിൽ കിടക്കുന്നു. ആ സമയം ക്ഷീണിച്ചവശനായ റിച്ചാർഡ് പാർക്കർ പൈയെ നോക്കുക പോലും ചെയ്യാതെ കരയിലേക്ക് നടക്കുന്നു. കരയുടെ അടുത്തുണ്ടായിരുന്ന ഒരു കാട് കണ്ട റിച്ചാർഡ് പാർക്കർ ഒരു നിമിഷം അവിടെ നിന്ന്. പൈ റിച്ചാർഡ് പാർക്കർ തന്നെ ഒരു നിമിഷം തിരിഞ്ഞു നോക്കുമെന്ന് കരുതി. എങ്കിലും കടുവ ഒന്നു തിരിഞ്ഞു നോക്കുക പോലും ചെയ്യാതെ കാടിന്റെ അഗാധതകളിലേക്ക് മറയുന്നു. മണലിൽ കിടക്കുന്ന പൈയെ ചിലർ രക്ഷപ്പെടുത്തി അടുത്ത ആശുപത്രിയിലെത്തിക്കുന്നു. ആശുപത്രിയിലെത്തിയ ജപ്പാനീസ് കപ്പലിന്റെ ഇൻഷൂറൻസ് ഏജന്റുകളോട് പൈ നടന്ന കാര്യങ്ങൾ കൃത്യമായി വിവരിക്കുന്നു. അവർ ഈ കഥ വിശ്വസിക്കാതെ "യഥാർത്ഥത്തിൽ" നടന്നതെന്തെന്ന് പൈയോട് ചോദിക്കുന്നു. പൈ അവരോട് അവന്റെ അമ്മയും, നാവികനും, കപ്പലിലെ കുശനിക്കാരനും കുടുംബവും ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു കഥ വിവരിക്കുന്നു. ആ കഥയിൽ കുശനിക്കാരൻ നാവികനെ കൊന്ന് ഭക്ഷണവും ചൂണ്ടയിലെ ഇരയായും ഉപയോഗിക്കുന്നു. പിന്നീടുണ്ടാകുന്ന ഒരു ലഹളയിൽ പൈയുടെ അമ്മ കുശനിക്കാരനെ ചെറിയ വള്ളത്തിലെത്തിക്കുന്നു. പിന്നീട് കുശനിക്കാരൻ പൈയുടെ അമ്മയെ കുത്തി സ്രാവുകൾക്ക് ഭക്ഷണമാക്കി നൽകുന്നു. പിന്നീട് പൈ ഒരു കത്തി ഉപയോഗിച്ച് കുശനിക്കാരനെ കുത്തി കൊലപ്പെടുത്തുന്നു. ഈ കഥ പൈ നോവലിസ്റ്റിനോട് വിവരിക്കുമ്പോൾ നോവലിസ്റ്റ് രണ്ടു കഥയിലെയും കഥാപാത്രങ്ങളെയും താരതമ്യപ്പെടുത്തുന്നുണ്ട്. ഒറുംഗ്ട്ടാനെ പൈയുടെ അമ്മയായും, സീബ്രയെ നാവികനായും, കഴുതപ്പുലിയെ കുശനിക്കാരനായും, റിച്ചാർഡ് പാർക്കറെ പൈ ആയും സങ്കല്പിക്കുന്നു. പൈ നോവലിസ്റ്റിനോട് ഇതിലേതു കഥയാണു നിങ്ങൾക്ക് പഥ്യം എന്നാരായുന്നു. കടുവയുമൊത്തുള്ള കഥയാണു തനിക്കിഷ്ടമായതെന്ന് നോവലിസ്റ്റിന്റെ മറുപടി. അപ്പോൾ പൈ "ദൈവത്തിന്റെ കാര്യവും അങ്ങനെ തന്നെ" എന്നു പറയുന്നു. ഇൻഷൂറൻസ് കോപ്പിയുടെ അവസാന താളിലെ ഒരു കുറിപ്പിൽ നടുക്കടലിൽ കടുവയോടൊത്തുള്ള 227 ദിവസത്തെ കഥ നോവലിസ്റ്റ് കാണുന്നു. അതോടെ ആ കഥ കൂടി ഇൻഷൂറൻസ് കമ്പനികൾ സ്വീകരിച്ചതായി കരുതാം. ഇതോടെ ചിത്രം അവസാനിക്കുന്നു. ==വിവാദങ്ങൾ== സിനിമയിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന തരാട്ടുപാട്ട് [[ഇരയിമ്മൻ തമ്പി]] മലയാളത്തിൽ രചിച്ച '[[ഓമനത്തിങ്കൾ കിടാവോ]]' എന്ന പ്രശസ്ത കൃതിയുടെ പകർപ്പാണെന്ന് പരാതിയുയർന്നു. ഓസ്കാർ നോമിനേഷനു വേണ്ടി ഈ ഗാനം പരിഗണിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. ബോംബൈ ജയശ്രീക്കെതിരെ ഇരയിമ്മൻ തമ്പി ട്രസ്റ്റ് നിയമനടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് അറിയിച്ചിരുന്നു<ref>[http://www.mangalam.com/print-edition/keralam/24627 ജയശ്രീയുടെ താരാട്ടുപാട്ട്‌ 'ഓമനത്തിങ്കൾ കിടാവോ'യുടെ വിവർത്തനമെന്ന്‌ ഇരയിമ്മൻ തമ്പി ട്രസ്‌റ്റ് , മംഗളം ഓൺലൈൻ, Story Dated: Sunday, January 13, 2013 12:33]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. ==പുരസ്കാരങ്ങൾ== പശ്ചാത്തല സംഗീതമൊരുക്കിയ കനേഡിയൻ സംഗീതജ്ഞൻ മൈക്കൽ ഡാന്നയ്ക്ക് [[ഗോൾഡൻ ഗ്ലോബ് പുരസ്കാരം]] ലഭിച്ചു<ref>{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/movies/hollywood/332152/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-01-14 |archive-date=2013-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130114093948/http://www.mathrubhumi.com/movies/hollywood/332152/ |url-status=dead }}</ref>. [[85-ആം അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങൾ|85-ആം അക്കാദമി പുരസ്കാരങ്ങളിൽ]] പതിനൊന്ന് നോമിനേഷനുകളും നാലു അവാർഡുകളും ഈ ചിത്രം നേടി.<ref>http://www.imdb.com/title/tt0454876/awards</ref> *മികച്ച സംവിധായകൻ ([[ആങ് ലീ]]) *മികച്ച സംഗീതം (മൈക്കൽ ദാന്ന) *മികച്ച ഛായാഗ്രഹണം (ക്ലോഡിയോ മിറാൻഡ) *മികച്ച വിഷ്വൽ എഫക്റ്റ്സ് (ബിൽ വെസ്റ്റെൻഹോഫെർ, ഗിയോം റഷറോൺ, എറിക് യാൻ ദെ ബോവെർ, ഡൊണാൾഡ് എലിയട്ട്) എന്നീ പുരസ്കാരങ്ങളാണു ഈ ചിത്രത്തിനു ലഭിച്ചത്<ref name=wsj>{{cite news|title='Argo' Wins Best Picture; Ang Lee Is Top Director for 'Pi'|url=http://online.wsj.com/article/SB10001424127887323384604578324942121299074.html?mod=WSJINDIA_hpp_LEFTTopStories|accessdate=25 ഫെബ്രുവരി 2013|newspaper=Wall Street Journal|date=25 ഫെബ്രുവരി 2013}}</ref>. ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറം കണ്ണികൾ== * {{Official website|http://www.lifeofpimovie.com}} * {{IMDb title|0454876|Life of Pi}} * {{allrovi movie|481149|Life of Pi}} * {{mojo title|lifeofpi|Life of Pi}} * {{rotten-tomatoes|life-of-pi|Life of Pi}} * {{metacritic film|life-of-pi|Life of Pi}} *[http://thinkingframes.blogspot.com/2013/01/blog-post.html ലൈഫ് ഓഫ് പൈ - ആഖ്യാനവും അർത്ഥവും] {{Ang Lee}} {{Saturn Award for Best Fantasy Film 2011–2030}} [[വർഗ്ഗം:2012-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] pptl978x3ivzgxnqn225yzwcan0up0k 0 223439 4617077 4423600 2026-05-04T01:43:31Z Fotokannan 14472 [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4617077 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|K.P. Krishnakumar}} {{Infobox person | name = കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ | image = <!-- just the filename, without the File: or Image: prefix or enclosing [[brackets]] --> | alt = | caption = | birth_name = | birth_date = <!-- {{Birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{Birth-date and age|Month DD, YYYY}} --> | birth_place = | death_date = <!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} or {{Death-date and age|Month DD, YYYY|Month DD, YYYY}} (death date then birth date) --> 1989 ഡിസംബർ 26 | death_place = | nationality = {{IND}} | other_names = | known_for = | occupation = ശില്പി, ചിത്രകാരൻ }} [[പ്രമാണം:Statue of Rabindranath Tagore by K P Krishnakumar at Amar Kutir.jpg|ലഘുചിത്രം|അമർ കുടീരത്തിലെ ടാഗോർ പ്രതിമ]] [[പ്രമാണം:Boatman by k.p. krishnakumar.JPG|ലഘുചിത്രം|right|കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാറിന്റെ പ്രശസ്ത ശിൽപ്പം ബോട്ട് മാൻ, കൊച്ചി-മുസിരിസ് ബിനലെയിലെ പ്രദർശനത്തിൽ നിന്ന്]] അന്താരാഷ്ട്ര പ്രശസ്തനായ ശിൽപ്പിയും ആധുനിക ഇന്ത്യൻ ചിത്രകലയിലെ [[റാഡിക്കൽ മൂവ്മെന്റ്|റാഡിക്കൽ മൂവ്മെന്റിന്]] രൂപം കൊടുത്തവരിൽ പ്രധാനിയായിരുന്നു '''കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ''' (മരണം : 26 ഡിസംബർ 1989).ഈ കൂട്ടായ്മയുടെ ഭാഗമായി 1988ൽ കേരളത്തിലേക്ക് കൂടുമാറിയ കൃഷ്ണകുമാർ തൃപ്രയാറിലെ തന്റെ സ്റ്റുഡിയോ ഷെഡിൽ ആത്മഹത്യ ചെയ്തു. കലയുടെ ജനകീയവൽക്കരണത്തിന് ശ്രമിച്ച കൃഷ്ണകുമാറിന്റെ ശിൽപ്പങ്ങൾ കൊച്ചിയിൽ നടന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ ബിനാലെയുടെ ഭാഗമായി പെപ്പർ ഹൗസിലും ഡർബാർഹാളിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരുന്നു.<ref>http://www.deshabhimani.com/newscontent.php?id=243034{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==ജീവിതരേഖ== [[പാലക്കാട്]] ജില്ലയിലെ [[പട്ടാമ്പി|പട്ടാമ്പിയിൽ]] ജനിച്ചു. അമ്മാളുക്കുട്ടിയമ്മയാണ് കൃഷ്ണകുമാറിന്റെ അമ്മ. പ്രശസ്ത കവി [[ഇടശ്ശേരി ഗോവിന്ദൻ നായർ|ഇടശ്ശേരി ഗോവിന്ദൻ നായരുടെ]] അനന്തരവനായിരുന്നു. [[ശാന്തിനികേതൻ|ശാന്തിനികേതനിൽ]] ശിൽപ്പകലാ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ കൃഷ്ണകുമാർ, ഇന്ത്യൻ കലാപ്രസ്ഥാന ചരിത്രത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ട, രണ്ടുവർഷം മാത്രം ആയുസ്സുണ്ടായ [[റാഡിക്കൽ മൂവ്മെന്റ്|റാഡിക്കൽ മൂവ്മെന്റിന്റെ]] നട്ടെല്ലായിരുന്നു ഈ യുവശിൽപ്പി. എഴുപതുകളിലെ തീക്ഷ്ണമായ സാമൂഹ്യ, രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉൾക്കൊണ്ട ഊർജ്ജവും, [[തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജ്|തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജിലെ]] ആദ്യകാലബാച്ചുകാരനായിരിക്കെ ലഭിച്ച മികച്ച ശിക്ഷണവും കൈമുതലാക്കിയ ചിത്രകാരന്മാരും, ശില്പികളുമുൾപ്പടുന്ന ഒരു പറ്റം ചെറുപ്പക്കാരുടെ സംഘമായിരുന്നു കൃഷ്ണകുമാറും, ശില്പി കെ.രഘുനാഥനുമൊക്കെ മുന്നിൽ നിന്നു നയിച്ച റാഡിക്കൽ പ്രസ്ഥാനം. അകാലത്തിൽ ജീവനൊടുക്കിയതോടെ ആധുനിക ലോകചിത്രകലയിലെ തന്നെ വഴിത്തിരിവെന്നു പറയാവുന്ന റാഡിക്കൽ പ്രസ്ഥാനം ശിഥിലമായിപ്പോയി.<ref>http://lsgkerala.in/kuttippurampanchayat/history/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==റാഡിക്കൽ മൂവ്മെന്റ്== റാഡിക്കൽ ഇന്ത്യൻ പെയിൻറേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ച്ചേഴ്സ് അസോസിയേഷൻറെ സ്ഥാപകരിൽ പ്രധാനിയായ കൃഷ്ണകുമാർ ആ കാലഘട്ടത്തിലെ രാഷ്ട്രീയത്തോടുള്ള പ്രതീകരണമായാണ് പ്രസ്ഥാനത്തെ നയിച്ചിരുന്നത്. യന്ത്രങ്ങൾ, ചെടികൾ, മൃഗങ്ങൾ, സ്ത്രീകൾ, പരുഷൻമാർ, പ്രവിശ്യകളും നഗരങ്ങളും അടങ്ങുന്ന പ്രദേശങ്ങൾ, സ്റ്റുഡിയോ- പ്രാദേശിക അകത്തളങ്ങൾ എന്നിവ ചേർന്ന ഒരു ലോകം പോലെയാണ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ കലാസൃഷ്ടികൾ. കല എല്ലാവർക്കും പ്രാപ്യമാക്കുന്നതിനായി അദ്ദേഹം പ്രയത്നിച്ചിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിൻറെ മരണ ശേഷം സമൂലപരിഷ്കരണ വാദ പ്രസ്ഥാനമായ റാഡിക്കൽ പ്രസ്ഥാനം ശിഥിലമായി. കലയെ വിൽപ്പനച്ചരക്കാക്കുന്നതിലുള്ള വിയോജിപ്പ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ പ്രസ്ഥാനം പ്രകടിപ്പിച്ചിരുന്നു. കൃഷ്ണകുമാറിൻറെ കേരള-ബറോഡ സംഘം രാഷ്ടീയ,സൗന്ദര്യാത്മക പ്രശ്നങ്ങളിൽ ഇന്ത്യൻ കല യുക്തിസഹജമായ ഇടപെടൽ നടത്തേണ്ടിയിരുന്നതായി വാദിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൃഷ്ണകുമാർ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ആംഗ്യവിക്ഷേപങ്ങൾ ആസ്വാകരെ കളിയാക്കുന്നതും ശിൽപസാന്നിധ്യത്തിലുള്ള വിശ്വസത്തിലേക്ക് വിരൽചൂണ്ടുന്നതുമായിരുന്നു. ==കൊച്ചി-മുസിരിസ് ബിനാലെ 2018== കൃഷ്ണകുമാറിന്റെ കലാസൃഷ്ടികൾ സമകാലീന കലാകാരിയും [[കൊച്ചി-മുസിരിസ് ബിനാലെ 2018]] ന്റെ ക്യൂറേറ്ററുമായ അനിതാ ദുബെയെ സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്. അനിതയുടെ ക്യൂറേറ്റോറിയൽ കുറിപ്പിൽ കൃഷ്ണകുമാറിൻറെ ആദ്യകാല ശിൽപമായ ബോയ് ലിസണിംഗിനെക്കുറിച്ച് പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോൾ ഇത് നിലവിലില്ല. ==പ്രശസ്ത ശിൽപ്പങ്ങൾ== *ബോട്ട്മാൻ * മിഗ് 28 ==അവലംബം== <references/> ==അധിക വായനക്ക്== ==പുറം കണ്ണികൾ== {{commons category|K. P. Krishnakumar}} *ശിൽപ്പി കൃഷ്ണകുമാറിന് ബിനാലെയുടെ ഓർമപ്പൂക്കൾ[http://www.deshabhimani.com/newscontent.php?id=243034]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച വർഷം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം: 1989-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 26-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ചിത്രകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച വർഷം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആത്മഹത്യ ചെയ്ത കലാകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കൊച്ചി-മുസിരിസ് ബിനാലെ 2018]] [[വർഗ്ഗം:കൊച്ചി-മുസിരിസ് ബിനാലെ 2016]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] 6882pcsfac2jfcdimpjc00seicsnc7y 0 232351 4617007 3642208 2026-05-03T12:39:15Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617007 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Moulud}} {{Needs Image}} കേരളീയ മുസ്ലിംകളുടെ അനുഷ്‌ഠാന കലകളിലൊന്നാണ് '''മൗലൂദ്‌.'''[[മുഹമ്മദ് നബി|നബിയുടെ]] ജന്മദിന മാസത്തിൽ സംഘം ചേർന്ന്‌ താളാത്മകമായി ആലപിക്കുകയും അതിനു ശേഷം ഒരുമിച്ചിരുന്ന്‌ മധുര പലഹാരമോ ഭക്ഷണമോ കഴിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref>http://www.mangalam.com/malappuram/27740{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>കേരള സർക്കാരിന്റെ സാംസ്‌കാരിക വകുപ്പിനു കീഴിലുള്ള [[മോയിൻകുട്ടി വൈദ്യർ|മഹാകവി മോയിൻകുട്ടി വൈദ്യർ]] സ്‌മാരക കമ്മിറ്റി നഷ്ടപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഈ അനുഷ്‌ഠാന കലയെ സംരക്ഷിക്കാനായി വിവിധ തരം മൗലൂദുകളുടെ റിക്കോർഡിംഗുകൾ ചെയ്തു വരുന്നു.<ref>{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/malappuram/news/2078344-local_news-Malappuram-%E0%B4%AE%E0%B4%B2%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B1%E0%B4%82.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-02-10 |archive-date=2013-01-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130124024219/http://www.mathrubhumi.com/malappuram/news/2078344-local_news-malappuram-%E0%B4%AE%E0%B4%B2%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B1%E0%B4%82.html |url-status=dead }}</ref> ==ചരിത്രം== നബി മക്ക ജീവിതത്തിൽ നിന്ന് പലായനം ചെയ്ത് (ഹിജ്‌റ: 622) മദീനയിലെത്തിയപ്പോൾ അവിടുത്തെ പെൺകുട്ടികൾ തുകൽവാദ്യങ്ങൾ മുട്ടി സ്വാഗതം ചെയ്ത് ആനയിച്ചു. ആ വരവേല്പിനെ അനുസ്മരിച്ചും ബാലികമാരുടെ ഈണത്തെ അനുകരിച്ചുമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജന്മമാസത്തിൽ (റബീഉൽ അവ്വൽ) മൗലൂദ്' ആലാപനം നടക്കുന്നത്.<ref>{{cite news|first=എം.എൻ കാരശ്ശേരി|title=പിടക്കോഴി കൂവരുത് !|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=338708|accessdate=10 ഫെബ്രുവരി 2013|newspaper=മാതൃഭൂമി|date=9 ഫെബ്രുവരി 2013|archive-date=2013-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20130210123800/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=338708|url-status=dead}}</ref> ==വിവിധ തരം മൗലൂദുകൾ== *മങ്കൂസ്‌ മൗലൂദ് - [[പൊന്നാനി|പൊന്നാനിയിലെ]] [[സൈനുദ്ദീൻ മഖ്ദൂം ഒന്നാമൻ|ശൈഖ്‌ സൈനുദ്ദീൻ ഒന്നാമൻ]] രചിച്ച മനോഹര കാവ്യമാണ് മങ്കൂസ്‌ മൗലൂദ്‌. ഇത് നാല്‌ നൂറ്റാണ്ടായി പാടി വരുന്നു. *ശറത്തുൽ അനാം മൗലൂദ് ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ അനുഷ്ഠാനകലകൾ]] ==പുറെ കണ്ണികൾ== *[http://www.islamonweb.net/article/2011/10/2021/ മൻഖൂസ്വ് മൗലിദ്: ഇശ്ഖിന്റെ കാവ്യപ്രപഞ്ചം ] c3h9t9mazht30vktdv5tdqog23kw7r5 0 232847 4617128 4101192 2026-05-04T07:18:43Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617128 wikitext text/x-wiki {{PU|Vilasini Teacher}} പ്രശസ്ത സാഹിത്യവിമർശകനും ഗ്രന്ഥകാരനും പ്രഭാഷകനുമായ [[സുകുമാർ അഴീക്കോട്|സുകുമാർ അഴീക്കോടിന്റെ]] പ്രണയിനിയായിരുന്നു '''വിലാസിനി ടീച്ചർ'''.<ref>{{Cite web |url=http://www.asianetnews.tv/pranayam/article.php?article=vilasini-teacher |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-02-14 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304135115/http://www.asianetnews.tv/pranayam/article.php?article=vilasini-teacher |url-status=dead }}</ref> അഴീക്കോട് രോഗകുലെനായിരുന്ന വേളയിൽ വിലാസിനി ടീച്ചർ ആശുപത്രിയിലെത്തി അദേഹത്തെ സന്ദർശിക്കുകയുണ്ടായി.<ref>http://malayalam.webdunia.com/miscellaneous/romance/articles/1112/18/1111218011_1.htm</ref><ref>http://www.mathrubhumi.com/books/article/news/1434/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> സുകുമാർ അഴിക്കോട് വിടവാങ്ങി ഒരു വർഷം പൂർത്തിയായപ്പൊൾ അദേഹത്തിനു വേണ്ടി വിലാസിനി ടീച്ചർ ബലിതർപ്പണം നടത്തിയിരുന്നു.<ref>http://www.kvartha.com/2013/02/vilasini-teacher-conducts-sukumar.html</ref><ref>http://www.mangalam.com/print-edition/keralam/32573{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==ആത്മകഥയിലെ അപകീർത്തികരമായ പരാമർശം== വിലാസിനി ടീച്ചർ സ്വഭാവദൂഷ്യമുള്ള സ്ത്രീയാണെന്നും വിവാഹം കഴിക്കാൻ കൊള്ളില്ലെന്നും ആരോപിച്ച് ആരോ സുകുമാർ അഴീക്കോടിന് ഊമക്കത്ത് അയച്ചിരുന്നുവെന്നും അതുകാരണമാണ് വിലാസിനി ടീച്ചറിനെ വിവാഹം കഴിക്കാതിരുന്നതെന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആത്മകഥയിൽ പരാമർശമുണ്ടെന്നും അത് തനിക്ക് അപകീർത്തികരമാണെന്നും വിലാസിനി ടീച്ചർ അഭിപ്രായപ്പെട്ടിരുന്നു. ഇങ്ങനെയുള്ള ആരോപണങ്ങൾക്ക് മറുപടി പറയാതിരുന്നാൽ അത് ഇവ ശരിയാണെന്ന് സമ്മതിക്കുന്നതിന് തുല്യമാണെന്നും ഇത് താനോ തന്റെ ആയിരക്കണക്കിന് ശിഷ്യരോ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല എന്നും ടീച്ചർ മാദ്ധ്യമങ്ങളോട് വെളിപ്പെടുത്തുകയുണ്ടായി<ref>[http://www.maxnewsonline.com/2011/08/25/34609/ ആത്മകഥയിൽ അപകീർത്തിപരമായ പരാമർശം: അഴീക്കോടിനെതിരേ വിലാസിനി ടീച്ചർ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്: 2011 ഓഗസ്റ്റ് 25; ശേഖരിച്ചത്: 2013 ഫെബ്രുവരി 15</ref>. ==അഴീക്കോട് ടീച്ചർക്കയച്ച പ്രേമലേഖനങ്ങൾ പുറത്തായത്== 1999-ൽ വിലാസിനി ടീച്ചർക്ക് അഴീക്കോട് അയച്ച പ്രേമലേഖനങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. ഇത് ടീച്ചർ മനഃപൂർവ്വം പുറത്താക്കിയതല്ല എന്നും ഒരു പത്രപ്രവർത്തകൻ ടീച്ചറെ തെറ്റിദ്ധരിപ്പിച്ച് കൈവശത്താക്കുകയായിരുന്നു എന്നും ക്രൈം മാഗസിന്റെ എഡിറ്ററായ നന്ദകുമാർ വെളിപ്പെടുത്തിയിരുന്നു<ref>[http://www.kvartha.com/2011/12/didnt-like-love-letters-to-give.html കെവാർത്ത.കോം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂൺ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 'വിലാസിനി ടീച്ചർ പ്രേമലേഖനങ്ങൾ നൽകിയത് ഇഷ്ടപ്രകാരമല്ല' പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്: 2011 ഡിസംബർ 20; ശേഖരിച്ചത് 2013 ഫെബ്രുവരി 15</ref> ==സുകുമാർ അഴീക്കോടിന്റെ സ്മാരകം സംബന്ധിച്ചുള്ള ഇടപെടലുകൾ== സുകുമാർ അഴീക്കോടിനെ സംസ്കരിച്ച പയ്യാമ്പലം ബീച്ചിൽ മാസങ്ങൾ കഴിഞ്ഞിട്ടും സ്മാരകം പണികഴിപ്പിക്കാത്തതിലും <ref>[http://www.reporteronlive.com/story/2281/index.html റിപ്പോർട്ടർഓൺലൈവ്.കോം] അഴീക്കോടിനോട് അനാദരവ്: സർക്കാറിന്റേത് അനാസ്ഥയെന്ന് വിലാസിനി ടീച്ചർ; പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്: 2012 ഒക്റ്റോബർ 4; ശേഖരിച്ചത്: 2013 ഫെബ്രുവരി 15</ref> വീട് സ്മാരകമാക്കുന്നതിൽ താമസമുണ്ടാകുന്നതിലും <ref>[http://www.emalayalee.com/varthaFull.php?newsId=43800 ഇമലയാളീ.കോം] അഴീക്കോടിന്റെ ആത്മശാന്തിക്കായി വിലാസിനി ടീച്ചറുടെ ബലി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്: ശേഖരിച്ചത്: 1013 ഫെബ്രുവരി 15</ref> ==അവലബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] esw6r8wl9u8u65oifwazdndwkn70vhk 0 234248 4617136 4615635 2026-05-04T07:50:02Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617136 wikitext text/x-wiki {{PU|Divorce}} {{Close Relationships}} [[വിവാഹം|വിവാഹബന്ധം]] സ്ഥിരമായി വേർപെടുത്തുന്നതിനെയാണ് '''വിവാഹമോചനം (ഡിവോഴ്സ്)''' എന്നു പറയുന്നത്. ഇതോടെ ഭാര്യയും ഭർത്താവും തമ്മിലുള്ള വിവാഹബന്ധ‌ത്തിന്റെ ഭാഗമായ എല്ലാ നിയമപരമായ ഉത്തരവാദി‌ത്തങ്ങളും അവസാനിക്കും. ഇതിൽ നിന്നു വ്യത്യസ്തമാണ് [[അസാധുവാകുന്ന വിവാഹം|വിവാഹം അസാധുവാക്കുക]] എന്ന പ്രക്രീയ. വിവാഹമോചന നിയമത്തിന് ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ കാര്യമായ വ്യത്യാസമുണ്ട്. മിക്ക രാജ്യങ്ങളിലും കോടതിയോ നിയമം അനുശാസിക്കുന്ന മറ്റ് അധികാരിയോ, മതനേതാക്കളോ പുരോഹിത്യമോ അനുമതി നൽകേണ്ടതുണ്ട്. [[alimony|ജീവനാംശം]], [[child custody|കുട്ടികളെ വളർത്താനുള്ള അവകാശം]], [[child support|കുട്ടികൾക്കുള്ള ചെലവുതുക]], [[distribution of property|സ്വത്തിന്റെ വിഭജനം]], കടമുണ്ടെങ്കിൽ അതിന്റെ വിഭജനം എന്നിവ വിവാഹമോചനപ്രക്രീയയുടെ ഭാഗമാണ്. കുട്ടികളുണ്ടെങ്കിൽ അവരെ മാതാപിതാക്കൾ തമ്മിലുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾ ആഴത്തിൽ ബാധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. വിവാഹമോചനവും പലപ്പോഴും കുട്ടികളെ ബാധിക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ തീരെ യോജിച്ചു പോകുവാൻ സാധിക്കാത്തവർ തമ്മിലുള്ള വിവാഹബന്ധം വേർപ്പെടുത്തുന്നതാണ് നല്ലതെന്ന് വിദഗ്ദ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. വിവാഹമോചനത്തിന് മുൻപായി പലപ്പോഴും പങ്കാളികളെ കോടതി കൗൺസിലിംഗിന് അയക്കാറുണ്ട്. മാനസികമായ അടുപ്പക്കുറവ്, ലൈംഗിക പ്രശ്നങ്ങൾ, സാമ്പത്തിക ബാദ്ധ്യത, കുടുംബ പ്രശ്നങ്ങൾ, വൈവാഹിക ബലാത്സംഗം, ഗാർഹിക പീഡനം, സ്ത്രീധനം, വിവാഹേതരബന്ധം, ലഹരി ഉപയോഗം, സംശയരോഗം, വ്യക്തി സ്വാതന്ത്ര്യത്തിലേക്കുള്ള അമിതമായ കടന്നുകയറ്റം തുടങ്ങിയവ വിവാഹമോചനത്തിന്റെ കാരണങ്ങൾ ആകാം. <ref>[http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/divorce.html NIH]</ref> [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കയിൽ]] ആദ്യ വിവാഹങ്ങളുടേ 40% മുതൽ 50% വരെയും രണ്ടാം വിവാഹങ്ങളുടെ 60%-ഉം വിവാഹമോചനത്തിൽ അവസാനിക്കുന്നു. <ref>[http://www.divorce.usu.edu/files/uploads/Lesson3.pdf ഹൗ കോമൺ ഈസ് ഡിവോഴ്സ് ആൻഡ് വാട്ട് ആർ ദി റീസൺസ്?, യൂണിവേഴ്സിറ്റ് ഓഫ് സെന്റ് അഗസ്റ്റിൻ]</ref> ബ്രിട്ടനിൽ വിവാഹത്തിനു 15 വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷം നടക്കുന്ന വിവാഹമോചനം1970-ൽ 22% ആയിരുന്നത് 1995-ൽ 33% ആയി വർദ്ധിക്കുകയുണ്ടായി. <ref>[http://www.ons.gov.uk/ons/rel/vsob1/divorces-in-england-and-wales/2010/stb-divorces-2010.html]</ref> [[emancipation of minors|എമാൻസിപ്പേഷൻ ഓഫ് മൈനേഴ്സ്]] (പ്രായപൂർത്തിയാകാത്ത കുട്ടികൾ മാതാപിതാക്കളിൽ നിന്നു വിട്ട് സ്വയം പര്യാപ്തരാവുക) എന്ന പ്രക്രീയയ്ക്ക് മാതാപിതാക്കളെ ഡിവോഴ്സ് ചെയ്യുക എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്. ==ഇതും കാണുക== * [[വിവാഹമോചനം ഇസ്ലാമിൽ]] * [[ഷാബാനു കേസ്]] * [[അസാധുവാകുന്ന വിവാഹം]] ==അവലംബം== {{reflist}} ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[William P. Alford|ആൽഫോഡ്, വില്യം പി.]], [http://www.wcfia.harvard.edu/node/661 "ഹാവ് യൂ ഈറ്റൺ, ഹാവ് യൂ ഡിവോഴ്സ്ഡ്? ഡിബേറ്റിംഗ് ദി മീനിംഗ് ഓഫ് ഫ്രീഡം ഇൻ മാരിയേജ് ഇൻ ചൈന"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100219043458/http://www.wcfia.harvard.edu/node/661 |date=2010-02-19 }}, ഇൻ റലംസ് ഓഫ് ഫ്രീഡം ഇൻ മോഡേൺ ചൈന (വില്യം സി. കിർബി എഡ്. സ്റ്റാൻഫോഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി പ്രെസ്സ് 2004). *ബെർലിൻ ഗി. (2004). [http://www.mdrc.org/publications/386/testimony.html ദി എഫക്റ്റ്സ് ഓഫ് മാരിയേജ് ആൻഡ് ഡൈവോഴ്സ് ഇൻ ഫാമിലീസ് ആൻഡ് ചിൽഡ്രൺ] ശേഖരിച്ചത് 2012 മാർച്ച് 13-ന് *ഡേവിസ്, പി. ടി. & കമ്മിംഗ്സ് ഇ. എം. (1994). [http://www.psych.rochester.edu/graduate/developmental/faculty/documents/MaritalConflictandchildadjustment1994.pdf മാരിറ്റൽ കോൺഫ്ലിക്റ്റ് ആൻഡ് ചൈൽഡ് അഡ്ജസ്റ്റ്മെന്റ്: ആൻ ഇമോഷണൽ സെക്യൂരിറ്റി ഹൈപോതിസിസ്.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120521232551/http://www.psych.rochester.edu/graduate/developmental/faculty/documents/MaritalConflictandchildadjustment1994.pdf |date=2012-05-21 }} അമേരിക്കൻ സൈക്കോളജിക്കൽ അസ്സോസിയേഷൻ സൈക്കോളജിക്കൽ ബുള്ളറ്റിൻ, 116, 387-411. ശേഖരിച്ചത് 2012 മാർച്ച് 13-ന് *ഫൗൾക്സ്-ജാമിസൺ, എൽ. (2001). [http://cpancf.com/articles_files/efffectsdivorceonchildren.asp ദി എഫക്റ്റ്സ് ഓഫ് ഡിവോഴ്സ് ഓൺ ചിൽഡ്രൻ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309012311/http://cpancf.com/articles_files/efffectsdivorceonchildren.asp |date=2012-03-09 }} ശേഖരിച്ചത് 2012 മാർച്ച് 13-ന് *ഹ്യൂസ് ആർ. (2009). [http://parenting247.org/article.cfm?ContentID=646 ദി എഫക്റ്റ്സ് ഓഫ് ഡിവോഴ്സ് ഓൺ ചിൽഡ്രൻ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304034137/http://parenting247.org/article.cfm?ContentID=646 |date=2016-03-04 }} ശേഖരിച്ചത് 2012 മാർച്ച് 13-ന് *ജോവിയറ്റ് കെ. ആർ. (2011). [http://web.ebscohost.com/ehost/pdfviewer/pdfviewer?sid=c595e37e-9ca3-451e-b0a6-cd8ac400a6e5%40sessionmgr104&vid=10&hid=106 ദി സൈക്കോസോഷ്യൽ ഇംപാക്റ്റ് ഓഫ് ഡിവോഴ്സ് ഓൺ ചിൽഡ്രൻ: വാട്ട് ഈസ് ദി ഫാമിലി ലോയർ റ്റു ഡൂ?] അമേരിക്കൻ ജേണൽ ഓഫ് ഫാമിലി ലോ, 175-181. ശേഖരിച്ചത് 2012 മാർച്ച് 13-ന് * {{Cite book|author=ഫിലിപ്സ് റോഡെറിക് |title=അൺ ടൈയിംഗ് ദി നോട്ട്: എ ഷോർട്ട് ഹിസ്റ്ററി ഓഫ് ഡിവോഴ്സ് |url=https://archive.org/details/untyingknotshort0000phil |publisher=[[Cambridge University Press|കേംബ്രിഡ്ജ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി പ്രെസ്സ്]] |location=കേംബ്രിഡ്ജ്, ബ്രിട്ടൻ|year=1991 |pages= |isbn=0-521-42370-8 |oclc= |doi= |accessdate=}} *{{cite journal|last=സിങർ|first=ജോസഫ്|title=സെയിം സെക്സ് മാരിയേജ്, ഫുൾ ഫൈത്ത് ആൻഡ് ക്രെഡിറ്റ്, ആൻഡ് ദി ഇവേഷൻ ഓഫ് ഒബ്ലിഗേഷൻ|journal=പസഫിക് ഗാംബിൾ റോബിൻസൺ|year=2005|volume=1|pages=1–51}} *സ്ട്രോങ്, ബി. ഡെവോൾട്ട് സി. & കോഹെൻ ടി. എഫ് (2011). ദി മാരിയേജ് ആൻഡ് ഫാമിലി എക്സ്പീരിയൻസ്: ഇന്റിമേറ്റ് റിലേഷൻഷിപ്സ് ഇൻ എ ചേഞ്ചിംഗ് സൊസൈറ്റി. ബെൽമോണ്ട്, സി.എ.: വേഡ്സ്വർത്ത് സെൻഗേജ് ലേണിംഗ്. *തോമസ് എസ്. ജി. (2011, ഒക്റ്റോബർ 28). [http://www.nytimes.com/2011/10/30/fashion/the-good-divorce-cultural-studies.html?pagewanted=all ദി ഗുഡ് ഡിവോഴ്സ്]. ദി ന്യൂ യോർക്ക് ടൈംസ്. ശേഖരിച്ചത് 2012 മാർച്ച് 15-ന് ==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{Wiktionary}} {{Commons category|Divorce|വിവാഹമോചനം}} * {{DMOZ|Society/Relationships/Divorce/|വിവാഹമോചനത്തിന്റെ സാമൂഹിക വശങ്ങൾ}} * {{DMOZ|Society/Law/Legal_Information/Family_Law/Divorce/|വിവഹമോചനത്തിന്റെ നിയമവശങ്ങൾ}} * [http://epp.eurostat.ec.europa.eu/statistics_explained/index.php/Marriage_and_divorce_statistics വിവാഹത്തിന്റെയും വിവാഹമോചനത്തിന്റെയും സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ - യൂറോസ്റ്റാറ്റ്] * [http://epp.eurostat.ec.europa.eu/tgm/table.do?tab=table&init=1&language=en&pcode=tps00013&plugin=0 വിവിധ രാജ്യങ്ങളിലെ വിവാഹമോചന നിരക്കുകൾ] [[Eurostat|യൂറോസ്റ്റാറ്റ്]] *[http://life.familyeducation.com/divorce/parenting/45564.html വിവാഹമോചനം: കുട്ടികളോട് നിങ്ങൾ എന്തു പറയണം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} (2000) *[http://www.aacap.org/cs/root/facts_for_families/children_and_divorce കുട്ടികളും വിവാഹമോചനവും]. (2010) *[http://www.talk.com.ph/592house-bill-no-1799-divorce-bill-philippines0.html] ==ജേണലുകൾ== * ''[[Review of Economics of the Household|കുടുംബത്തിന്റെ സാമ്പത്തികസ്ഥിതിയുടെ അവലോകനം]]'' * ''ഡെമോഗ്രഫി'' — [http://muse.jhu.edu/journals/dem/ സ്കോപ്പ് ആൻഡ് ലിങ്ക്സ് റ്റു ഇഷ്യൂ കണ്ടന്റ്സ് ആൻഡ് അബ്സ്ട്രാക്റ്റ്സ്.] * ''ജേണൽ ഓഫ് പോപ്പുലേഷൻ എക്കണോമിക്സ്'' — [http://www.popecon.org/aimsandscope.php ലക്ഷ്യങ്ങളും സാദ്ധ്യതകളും]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [http://www.iza.org/en/webcontent/news/espe20?noAutoMenu=true&print=true(1988) ഇരുപതാം ആനിവേഴ്സറി സ്റ്റേറ്റ്മെന്റ്]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, 2006. * ''പോപ്പുലേഷൻ ആൻഡ് ഡെവലെപ്മെന്റ് റിവ്യൂ'' — [https://archive.today/20121201230052/www.popcouncil.org/pdr/ എയിംസ് ആൻഡ് അബ്സ്ട്രാക്റ്റ് ആൻഡ് സപ്ലിമെന്റ് ലിങ്ക്സ്.] * ''പോപ്പുലേഷൻ ബുള്ളറ്റിൻ'' — [http://www.prb.org/Publications/PopulationBulletins.aspx ഓൺ കറണ്ട് പോപ്പുലേഷൻ ടോപ്പിക്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081117162726/https://www.prb.org/Publications/PopulationBulletins.aspx |date=2008-11-17 }} * ''പോപ്പുലേഷൻ സ്റ്റഡീസ്'' —[http://www.tandf.co.uk/journals/titles/00324728.asp എയിംസ് ആൻഡ് സ്കോപ്പ്.] {{Family}}[[വർഗ്ഗം:വിവാഹമോചനം]] [[വർഗ്ഗം:കുടുംബനിയമങ്ങൾ]] n8ggsk20yt7vfz5818z21j0e8se3lwv 0 235444 4617148 4615058 2026-05-04T08:50:21Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617148 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Veena George}} {{Infobox officeholder | name = വീണാ ജോർജ്ജ് | image = Veena George.jpg | caption = | office = കേരളത്തിൻ്റെ ആരോഗ്യ-വനിത ശിശു വികസന വകുപ്പ് മന്ത്രി | constituency = | term_start = [[മേയ് 20]] [[2021]] | term_end = മെയ് - 2026 | predecessor = [[കെ.കെ. ശൈലജ ]] | office1 = [[കേരള നിയമസഭ|കേരളനിയമസഭയിലെ]] അംഗം | constituency1 = [[ആറന്മുള നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആറന്മുള]] | term_start1 = [[മേയ് 21]] [[2016]] | term_end 1 = | predecessor1 = [[കെ. ശിവദാസൻ നായർ]] | successor = | salary = | birth_date = {{birth date and age|1976|8|3|df=y}} | birth_place = [[തിരുവനന്തപുരം]] | residence = [[മൈലപ്പാറ]] | death_date = | death_place = | party = [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സി.പി.എം.]] | religion = | father = പി.ഇ. കുര്യാക്കോസ് | mother = റോസമ്മ കുര്യാക്കോസ് | spouse = ജോർജ് ജോസഫ് | children = ഒരു മകൾ ഒരു മകൻ | website = | footnotes = | date = സെപ്റ്റംബർ 8 | year = 2020 | source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/136%20Veena%20George.pdf നിയമസഭ | 1blankname = മുഖ്യമന്ത്രി | 1namedata = [[പിണറായി വിജയൻ]] }} പതിനാല്, പതിനഞ്ച് [[കേരള നിയമസഭ|നിയമസഭകളിലെ]] അംഗവും രണ്ടാം പിണറായി സർക്കാറിലെ ആരോഗ്യം, വനിത, ശിശു വികസന വകുപ്പ് എന്നീ വകുപ്പുകളുടെ ചുമതലയുള്ള മന്ത്രിയുമാണ് '''വീണ ജോർജ്ജ്'''. കേരളത്തിൽ ഒരു വാർത്താ ചാനലിന്റെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് എഡിറ്ററാകുന്ന ആദ്യ വനിതയാണ് വീണ. കൊച്ചിൻ ചേമ്പർ ഓഫ് കൊമേഴ്സിന്റെ ഉമടസ്ഥതയിൽ തുടങ്ങിയ [[ടിവി ന്യൂ]] എന്ന ചാനലിലൂടെയാണ്, വീണ ഈ സ്ഥാനത്തെത്തുന്നത്. കൈരളി ചാനലിലൂടെയാണ് വീണ ടെലിവിഷൻ ജേർണലിസം ആരംഭിച്ചത്. തുടർന്ന് [[ഇന്ത്യാവിഷൻ]] ചാനലിന്റെ ഡെപ്യൂട്ടി ന്യൂസ് എഡിറ്റർ വരെയായി ഉയർന്നു. [[റിപ്പോർട്ടർ ടിവി]] തുടങ്ങിയപ്പോൾ മുതൽ അവിടെയും വാർത്താവതാരകയായി വീണ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവിടെ നിന്നു മനോരമ ന്യൂസിലേക്കു ചുവടുമാറ്റിയ വീണ ടിവി ന്യൂ തുടങ്ങിയപ്പോൾ അതിന്റെ അമരക്കാരിയായി എത്തുകയായിരുന്നു. 2016, 2021 വർഷങ്ങളിലെ നിയമസഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ ആറന്മുള മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യമുന്നണി സ്ഥാനാർത്ഥിയായി സിപിഐ(എം) പാനലിൽ മത്സരിച്ചു വിജയിച്ചു. ==ജീവിതരേഖ== 1976 ആഗസ്റ്റ് 03-ന് കേരളത്തിലെ തിരുവനന്തപുരത്ത് അഡ്വ. പി. ഇ. കുര്യാക്കോസിന്റെയും റോസമ്മ കുര്യാക്കോസിന്റെയും മകളായാണ് വീണ ജോർജ്ജ് ജനിച്ചത്. പത്തനംതിട്ടയിലെ മൗണ്ട് ബെഥാനി ഹൈസ്കൂളിൽ നിന്ന് സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കി. തിരുവനന്തപുരം ഗവൺമെന്റ് വിമൻസ് കോളേജിൽ നിന്ന് ഫിസിക്സിൽ ബി.എസ്‌സി ബിരുദവും, ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും (എം.എസ്‌.സി.) നേടിയ ശേഷം കേരള സർവകലാശാലയുടെ റാങ്ക് ഹോൾഡറായി ബി.എഡ്. പൂർത്തിയാക്കി.. [[കൈരളി ടി.വി.]],[[മനോരമ ന്യൂസ്]] ചാനലുകളിൽ വാർത്ത അവതാരകയായി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>http://www.mangalam.com/women/interview/36169{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> പത്രപ്രവർത്തനം തന്റെ കരിയറായി തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിന് മുമ്പ്, പത്തനംതിട്ട കാതോലിക്കേറ്റ് കോളേജിൽ ഒരു വർഷം ഭൗതികശാസ്ത്രം അദ്ധ്യാപികയായി ജോലി ചെയ്തു. കൈരളി ടിവിയിൽ ജേണലിസ്റ്റ് ട്രെയിനിയായി ചേർന്ന അവർ പ്രമുഖ മലയാള വാർത്താ ചാനലുകളിൽ 16 വർഷം നീണ്ട വിജയകരമായ കരിയർ നയിച്ചു. 2015 ൽ മലയാളം വാർത്താ ചാനലായ ടിവി ന്യൂവിന്റെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് എഡിറ്ററായി ചുമതലയേറ്റ അവർ അങ്ങനെ ചെയ്യുന്ന ആദ്യ വനിതയായി മാറുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/veena-george-first-woman-executive-editor-history-malayalam-tv-news%3famp|title=Veena George, the first woman Executive Editor in the history of Malayalam TV news|access-date=2021-05-22|website=The News Minute}}{{Dead link|date=July 2025|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ അധ്യാപകനായ ഡോ. ജോർജ് ജോസഫിനെയാണ് അവർ വിവാഹം കഴിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/veena-george-first-woman-executive-editor-history-malayalam-tv-news%3famp|title=Veena George, the first woman Executive Editor in the history of Malayalam TV news|access-date=2021-05-22|website=The News Minute}}{{Dead link|date=July 2025|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> ==പുരസ്കാരം== മികച്ച വാർത്താ അവതാരകയ്ക്കുള്ള ജേസി ഫൗണ്ടേഷൻ അവാർഡ്<ref>http://www.indiavisiontv.com/2012/08/06/99742.html</ref>{{deadlink}} 2011-ലെ മികച്ച ടെലിവിഷൻ അവതരണത്തിനുള്ള പുരസ്‌കാരം<ref>{{Cite web |url=http://www.indiavisiontv.com/2012/06/13/84123.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-03-06 |archive-date=2012-06-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120629121421/http://www.indiavisiontv.com/2012/06/13/84123.html |url-status=dead }}</ref> ഏഷ്യവിഷൻ വാർത്താ വിശകലനത്തിനുള്ള പുരസ്‌കാരം<ref>{{Cite web |url=http://www.indiavisiontv.com/2012/06/13/84061.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-03-06 |archive-date=2012-06-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120629120420/http://www.indiavisiontv.com/2012/06/13/84061.html |url-status=dead }}</ref> മികച്ച വാർത്താ അവതരണത്തിനുള്ള "2010-ലെ സംസ്ഥാന ടെലിവിഷൻ അവാർഡ്<ref>{{Cite web |url=http://www.indiavisiontv.com/2012/04/18/62867.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-03-06 |archive-date=2012-06-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120615135841/http://www.indiavisiontv.com/2012/04/18/62867.html |url-status=dead }}</ref> നീലേശ്വരം സുരേന്ദ്രൻ സ്മാരക പുരസ്‌ക്കാരം<ref>http://www.kvartha.com/2011/11/veena-bagged-surendran-remembrance.html </ref> ഇന്ത്യ പ്രസ് ക്ലബ് ഓഫ് നോർത്ത് അമേരിക്ക മികച്ച വാർത്താവതാരക.<ref>http://www.varthamanam.com/index.php/news4/29013-2013-01-02-17-08-55{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==അവലംബം== <references/> {{Fourteenth KLA}} {{Bio-stub}} [[വർഗ്ഗം:1976-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 3-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള ദൃശ്യമാദ്ധ്യമ പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പത്രപ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സി.പി.ഐ.എം. പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭയിലെ വനിതാ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ആരോഗ്യവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] it4w6wd3nqpqvyy3y0qmpvpon7yd1eq 0 236160 4617076 4420907 2026-05-04T01:43:24Z Fotokannan 14472 [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4617076 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|K. Prabhakaran}} കേരളത്തിലെ പ്രമുഖനായ ചിത്രകാരനാണ് '''കെ. പ്രഭാകരൻ'''(മരണം - 23 മാർച്ച് 2020). [[റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പ്|റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പിലെ]] പ്രധാനിയായിരുന്നു. കേരള ലളിതകലാ അക്കാദമിയുടെ ഫെലോഷിപ്പ് 2014 ൽ ലഭിച്ചു. <ref>{{cite web|title=കെ പ്രഭാകരനും പോൾ കല്ലാനോടിനും ലളിതകലാ അക്കാദമി ഫെലോഷിപ്പ്|url=http://www.deshabhimani.com/news-kerala-all-latest_news-423646.html|publisher=www.deshabhimani.com|accessdate=10 ഡിസംബർ 2014|archive-date=2022-05-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20220522233325/https://www.deshabhimani.com/news/kerala/latest-news/423646|url-status=dead}}</ref> ==ജീവിതരേഖ== കോഴിക്കോട് കണ്ണാടിക്കൽ കുന്നുമ്മേൽ കൃഷ്ണന്റെയും ലക്ഷ്മിയുടെയും മകനാണ്. തിരുവനന്തപുരം കോളേജ് ഓഫ് ഫൈൻ ആർട്സ്, ബറോഡ എംഎസ് സർവകലാശാല എന്നിവിടങ്ങളിൽ പഠനശേഷം ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്റ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷന്റെ ഭാഗമായി ബറോഡ, കോഴിക്കോട്, തൃശൂർ പ്രദർശനങ്ങൾ നടത്തി. ജനീവയിൽ ഏഴ് പ്രഗത്ഭ ഇന്ത്യൻ ചിത്രകാരന്മാരോടൊപ്പം നടത്തിയ ''ആലേഖ്യ ദർശൻ ' ചിത്രപ്രദർശനം ആഗോളതലത്തിൽ ഏറെ ശ്രദ്ധയാകർഷിച്ചു.<ref>https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/famous-painter-k-prabhakaran-passed-away-1.4638854</ref> ബറോഡയിലെ [[മഹാരാജാ സായാജിറാവു സർവകലാശാല, ബറോഡ|മഹാരാജാ സായാജിറാവു സർവകലാശാലയിലെ]] ചിത്ര കലാവിഭാഗത്തിൽ അദ്ധ്യാപകനായിരുന്നു. മൂന്നര പതിറ്റാണ്ടോളം വിവിധ മാസികകളിൽ ചിത്രങ്ങൾ വരച്ചിരുന്നു. [[ചിന്ത രവി|ചിന്ത രവിയുടെ]] സഹോദരനാണ്. 1995ൽ കേന്ദ്രസർക്കാരിന്റെ സീനിയർ ഫെലോഷിപ്പും 2000ൽ കേരള ലളിതകലാ അക്കാദമിയുടെ മുഖ്യസംസ്ഥാന പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു. ചിത്രകാരി [[കബിത മുഖോപാധ്യായ|കബിത മുഖോപാധ്യായയാണ്]] ഭാര്യ. ==പ്രദർശനങ്ങൾ== 1985 ൽ [[അജയ് ദേസായി|അജയ് ദേസായിക്കൊപ്പം]] ബോംബെയിലെ ഗാലറി 7 ൽ നടന്ന ചിത്ര പ്രദർശനത്തിലും 1987 ൽ ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പിന്റെ ബറോഡ, കോഴിക്കോട്, തൃശൂർ എന്നിവിടെ നടന്ന മൂന്ന് പ്രദർശനങ്ങളിലും പങ്കെടുത്തു. പാരീസ്, വിൽസ, ജനീവ എന്നിവടങ്ങളിൽ നടന്ന ആലേഖ്യ പ്രദർശനത്തിലും പങ്കെടുത്തിട്ടുണ്ട്. 'ദ ഗ്രേറ്റ് പ്രൊസെഷൻ' എന്ന പേരിൽ സഹയാത്രികയായ കബിത മുഖോപാധ്യായോടൊപ്പം 2000 - 07 ൽ കേരളത്തിൽ 14 പ്രദർശനങ്ങൾ നടത്തി.<ref>http://galleryoed.com/html/kavitha.htm{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==[[കൊച്ചി-മുസിരിസ് ബിനാലെ 2012]]== പേരിട്ടിട്ടില്ലാത്ത കുറച്ച് ജലച്ചായ, ചാർകോൾ ചിത്രങ്ങളാണ് ബിനാലെയിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരുന്നത്. ചിത്രകാരനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കൂട്ടുകാർ, കുടുംബം, പ്രകൃതി, രാഷ്ട്രീയം, ഓർമ്മകൾ തുടങ്ങിയവയാണ് ഈ കാൻവാസുകളിൽ. ==പുരസ്കാരങ്ങൾ== *കേരള ലളിതകലാ അക്കാദമിയുടെ ഫെലോഷിപ്പ് (2014) *കേരള ലളിതകലാ അക്കാദമിയുടെ സംസ്ഥാന പുരസ്കാരം (2000) *കേന്ദ്രസർക്കാരിന്റെ സീനിയർ ഫെലോഷിപ്പ് (1995) ==അവലംബം== <references/> ==പുറം കണ്ണികൾ== *[http://kochimuzirisbiennale.org/prabhakaran-k/ വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130701122237/http://kochimuzirisbiennale.org/prabhakaran-k/ |date=2013-07-01 }} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ചിത്രകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള ലളിതകലാ അക്കാദമിയുടെ ഫെലോഷിപ്പ് ലഭിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള ലളിതകലാ അക്കാദമി പുരസ്കാരം നേടിയവർ]] [[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 23-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:2020-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] nxe9i28l3b0b2ylnbhh4yik728dqlkh 0 239930 4617172 4611479 2026-05-04T10:47:42Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617172 wikitext text/x-wiki {{infobox politician | name = വൈക്കം വിശ്വൻ | image = Vaikom viswan.JPG | birth_date = {{birth date and age|1939|10|28|df=yes}} | birth_place = വടയാർ,വൈക്കം താലൂക്ക്, കോട്ടയം ജില്ല | death_date = | death_place = | office =ഇടതുമുന്നണി കൺവീനർ | term =2006-2018 | predecessor = പാലൊളി മുഹമ്മദ് കുട്ടി | successor = എ. വിജയരാഘവൻ | office2 = നിയമസഭാംഗം | term2 = 1980-1982 | constituency2 = ഏറ്റുമാനൂർ | party = കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്) | spouse = ഗീത | children = 1 son and 1 daughter | date = 27 മാർച്ച് | year = 2024 | source = https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2022/04/19/interview-with-cpm-leader-vaikom-viswan.htmlമലയാള മനോരമ }} 2006 മുതൽ 2018 വരെ ഇടതുമുന്നണി കൺവീനറായിരുന്ന കോട്ടയം ജില്ലയിൽ നിന്നുള്ള മുതിർന്ന മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടി നേതാവാണ് ''' വൈക്കം വിശ്വൻ(ജനനം : 28 ഒക്ടോബർ 1939) ''' മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ കേന്ദ്രകമ്മറ്റി അംഗം, സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയേറ്റ് അംഗം, കോട്ടയം ജില്ലാ സെക്രട്ടറി എന്നീ നിലകളിൽ പ്രവർത്തിച്ച വിശ്വൻ ഏറ്റുമാനൂരിൽ നിന്ന് ഒരു തവണ നിയമസഭാംഗമായിരുന്നു.<ref name="legislators">{{cite book|title=Legislators of Kerala|publisher=Sectetariat of kerala Legislature|pages=266|url=http://niyamasabha.org/codes/legislatorsupto2006.pdf}}</ref><ref name="conv">{{cite news|url=http://www.hindu.com/2006/05/22/stories/2006052210640100.htm|title=Vaikom Viswan is LDF convener|date=22 May 2006|publisher=The Hindu|accessdate=26 January 2010|archive-date=2006-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20060827134025/http://www.hindu.com/2006/05/22/stories/2006052210640100.htm|url-status=dead}}</ref><ref name="centcomm">{{cite news|url=http://www.hindu.com/2009/02/03/stories/2009020353480400.htm|title=UDF spreads canards|date=3 February 2009|publisher=The Hindu|accessdate=26 January 2010|archive-date=2009-02-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20090207083107/http://hindu.com/2009/02/03/stories/2009020353480400.htm|url-status=dead}}</ref> == ജീവിതരേഖ == കോട്ടയം ജില്ലയിലെ വൈക്കം താലൂക്കിലെ വടയാർ എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ പത്മനാഭൻ നായരുടെയും കാർത്യായനി അമ്മയുടെയും മകനായി 1939 ഒക്ടോബർ 28 ന് ജനനം. വടയാർ ഹൈസ്കൂൾ, എറണാകുളം മഹാരാജാസ് കോളേജ്, ചങ്ങനാശേരി എൻ.എസ്.എസ് കോളേജ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ വിശ്വൻ തിരുവനന്തപുരം ലോ കോളേജിൽ നിന്ന് നിയമബിരുദം നേടി. കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ സ്കൂളിൽ മലയാളം അധ്യാപകനായി ജോലി നോക്കിയെങ്കിലും മുഴുവൻ സമയ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനത്തിനായി ജോലി ഉപേക്ഷിച്ചു. == രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം == വടയാർ സ്കൂളിൽ പഠിക്കുമ്പോൾ 1951-ൽ എ.ഐ.എസ്.എഫ് അംഗമായതിനെ തുടർന്ന് 1958 മുതൽ വിദ്യാർത്ഥി രാഷ്ട്രീയത്തിൽ സജീവമായി. 1967-ൽ കെ.എസ്.എഫ് സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻ്റും 1969-ൽ സംഘടനയുടെ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയുമായിരുന്നു. കെ.എസ്.വൈ.എഫ് സംസ്ഥാന വൈസ് പ്രസിഡൻ്റായും പ്രവർത്തിച്ചു. 1978 മുതൽ മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റി അംഗമായ വിശ്വൻ 1980-ൽ നടന്ന നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഏറ്റുമാനൂരിൽ നിന്ന് വിജയിച്ചു. 1982, 1991, 1996 നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ ഏറ്റുമാനൂരിൽ നിന്നും 2001-ൽ കോട്ടയത്ത് നിന്നും മത്സരിച്ചെങ്കിലും പരാജയപ്പെട്ടു. 1985 മുതൽ 2005 വരെ മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ കോട്ടയം ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു. സിഐടിയു കോട്ടയം ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2006-ൽ മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടി സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയേറ്റ് അംഗമായും ഇടതുമുന്നണി കൺവീനറായും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2008-ലെ 19ആം പാർട്ടി കോൺഗ്രസിൽ മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ കേന്ദ്ര കമ്മിറ്റി അംഗമായി. 2018-ൽ വിശ്വൻ ഇടതുമുന്നണി കൺവീനറർ സ്ഥാനം ഒഴിഞ്ഞപ്പോൾ എ.വിജയരാഘവൻ പകരം കൺവീനറായി. 75 വയസ് പ്രായപരിധി പിന്നിട്ടതോടെ 2015-ൽ പാർട്ടി സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയേറ്റിൽ നിന്നും 2018-ൽ പാർട്ടി സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റിയിൽ നിന്നും ഒഴിവായി.<ref>https://www.kairalinewsonline.com/2019/10/28/295891.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == സ്വകാര്യ ജീവിതം == * ഭാര്യ : ഗീത * മക്കൾ : * നിഷ *നവീൻ <ref>http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |date=2021-11-11 }} http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |date=2021-11-11 }}</ref> == തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ == {| class="wikitable sortable" |+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ <ref>{{Cite web |url=http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-04-09 |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.keralaassembly.org/index.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-03-21 |archive-date=2019-03-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190323193822/http://keralaassembly.org/index.html |url-status=dead }}</ref> !വർഷം!!മണ്ഡലം|| വിജയി!!പാർട്ടി!!മുഖ്യ എതിരാളി!!പാർട്ടി |- |2001||[[കോട്ടയം നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[മേഴ്സി രവി]]||[[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]]||[[വൈക്കം വിശ്വൻ]]||[[സി.പി.ഐ.എം.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |1991* || [[ഏറ്റുമാനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[തോമസ് ചാഴിക്കാടൻ]] || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[വൈക്കം വിശ്വൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |} *കുറിപ്പ് (1) - 1991-ൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമയത്ത് കേരള കോൺഗ്രസ് സ്ഥാനാർത്ഥി [[ബാബു ചാഴിക്കാടൻ]] ഇടിമിന്നലേറ്റ് മരണപ്പെട്ടതുകൊണ്ട് ഏറ്റുമാനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലത്തിലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് മാറ്റി വെച്ചതുകൊണ്ടുണ്ടായ ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പ്. ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:1939-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 28-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സി.പി.ഐ.എം. പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] fpx6uwllcbvl5sp5ldm2mmrqqlhtuml 0 256122 4617034 4483939 2026-05-03T16:43:55Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617034 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Ramachandra pulavar}} {{Infobox Artist | name = രാമചന്ദ്ര പുലവർ | image = Ramachandra pulavar.JPG | imagesize = | caption = രാമചന്ദ്ര പുലവർ | birthname = | birthdate = [[1960]] [[മേയ് 20]] | location = [[പാലക്കാട്]], [[കേരളം]] | deathdate = | deathplace = | nationality = [[ഭാരതീയൻ]] | field = [[തോൽപ്പാവക്കൂത്ത്]] | training = കൃഷ്‌ണൻകുട്ടി പുലവർ | patrons = | awards =[[കേരള ഫോക്ക്‌ലോർ അക്കാദമി അവാർഡ്]]<br/>[[പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം]] 2021<ref name="padma"/>  }} [[file:Ramachandra pulavar2.JPG|thumb|പ്രമുഖ തോൽപ്പാവക്കൂത്ത് കലാകാരൻ രാമചന്ദ്ര പുലവർ കൊല്ലം പട്ടത്താനം ഗവ എസ്.എൻ.ഡി.പി.യു.പി. സ്കൂളിൽ]] പ്രശസ്ത [[തോൽപ്പാവക്കൂത്ത്]] കലാകാരനാണ് '''കെ.കെ. രാമചന്ദ്ര പുലവർ'''<ref>{{cite web|last1=The tradition of Tholpavakoothu or shadow puppetry is vanishing in Kerala because of the paucity of well-trained artistes, say brothers K. Viswanatha Pulavar and K. Lakshmana Pulavar.|first1=ആതിര എം.|title=Fading away into the shadows|url=http://www.thehindu.com/features/friday-review/theatre/fading-away-into-the-shadows/article3527929.ece|website=ദി ഹിന്ദു|accessdate=3 മാർച്ച് 2015|archive-date=2015-03-03|archive-url=https://archive.today/20150303121031/http://www.thehindu.com/features/friday-review/theatre/fading-away-into-the-shadows/article3527929.ece|url-status=bot: unknown}}</ref> (20 മേയ് 1960). [[കേരള ഫോക്‌ലോർ അക്കാദമി|ഫോക്‌ലോർ അക്കാദമി]] പുരസ്‌കാരം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യയിലും വിദേശത്തും നിരവധി വേദികളിൽ പാവക്കൂത്ത്‌ അവതരിപ്പിച്ചു. ക്ഷേത്രകലയായി ഒതുങ്ങി നിന്നിരുന്ന പാവക്കൂത്തിന്റെ സാധ്യതകൾ നാടകവേദികളിലും ബോധവൽക്കരണ പരിപാടികളിലും ഉപയോഗപ്പെടുത്തി.<ref name="mathrubhumi-ക">{{cite news |first = മുകേഷ് |last = എ.വി |authorlink = |author = |coauthors = |title = പാവക്കൂത്ത്, നിലനിൽപ്പിനായി ക്ഷേത്രം വിട്ടിറങ്ങിയ ദൈവകല, അതിജീവനം 03 |url = https://www.mathrubhumi.com/social/column/athijeevanam/marionette-traditional-kerala-temple-art-1.3882802 |format = |work = |publisher = mathrubhumi.com |pages = |page = |date = 2019-06-18 |accessdate = 2019-06-18 |language = മലയാളം |archive-url = https://archive.today/20190618103531/https://www.mathrubhumi.com/social/column/athijeevanam/marionette-traditional-kerala-temple-art-1.3882802 |archive-date = 2019-06-18 |url-status = live }}</ref>. കലാരംഗത്തെ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കുള്ള അംഗീകാരമായി 2021-ലെ [[പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം]] ലഭിച്ചു.<ref name="padma">[https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=1692337 Press Release -Ministry of Home Affaris]</ref> [[File:Padmasree RamachandraPulavar arranging koothupattara for a show at GOVT LPS Prakkulam Kollam.jpg|thumb|പത്മശ്രീ രാമചന്ദ്ര പുലവർ]] ==ജീവിതരേഖ== പാലക്കാട് കൂനന്തറയിൽ ജനിച്ചു. എട്ടാം വയസിൽ പിതാവ്‌ കൃഷ്‌ണൻകുട്ടി പുലവരിൽനിന്നാണു പാവക്കൂത്തിന്റെ ബാലപാഠങ്ങൾ പഠിച്ചത്‌. ഗോമതി അമ്മാളാണു അമ്മ. പത്താം വയസിൽ കവളപ്പാറ ആര്യങ്കാവ്‌ ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിൽ പാവക്കൂത്തിന്റെ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. ഒറ്റപ്പാലം എൻ.എസ്.എസ് കോളേജി പഠിച്ചു. 1979 ൽ അച്ഛനൊപ്പം റഷ്യയിൽ പാവക്കൂത്ത് അവതരിപ്പിച്ചു. 1982 മുതൽ അഞ്ചുവർഷം മഹാരാഷ്‌ട്രയിലെ സാവാന്തവാടിയിൽ പാവക്കൂത്ത്‌ പരിശീലിപ്പിച്ചു. യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ കേരള സംസ്‌കാരം വളർത്തി എടുക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ഇറ്റലിയിൽ സാംസ്‌കാരിക വകുപ്പുമായി സഹകരിച്ച്‌ തോൽപ്പാവകളെ ഉപയോഗിച്ചുളള പരിപാടികൾ സംഘടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref>{{cite news|last=സി.കെ. ശശി പച്ചാട്ടിരി|title=അംഗീകാരത്തിളക്കം|url=http://www.mangalam.com/print-edition/sunday-mangalam/7238|accessdate=2013 ജൂലൈ 31|newspaper=മംഗളം}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> കേന്ദ്ര സംഗീതനാടക അക്കാദമിയിൽ നാടൻകലകളും പാവകളിയും എന്ന വിഷയത്തിൽ റിസോഴ്‌സ് പേഴ്‌സനാണ്‌. ==കൃഷ്ണൻ കുട്ടി പുലവർ സ്മാരക തോൽപാവക്കൂത്ത് പാവകളി കേന്ദ്രം== ഗുരു [[കെ.എൽ. കൃഷ്ണൻകുട്ടി പുലവർ |കെ.എൽ. കൃഷ്ണൻകുട്ടി പുലവരുടെ]] സ്മരണയ്ക്കായി രൂപീകരിച്ചതാണ് ഈ കേന്ദ്രം. പാവ നിർമ്മാണവും പരിശീലനവും അവതരണവും ഇവിടെ നടക്കുന്നു. ==പ്രധാന അവതരണങ്ങൾ== [[File:RamachandraPulavarPrd.jpg|thumb|210px|കൂത്തിനു മുമ്പായി പാവകളെ ഒരുക്കുന്ന രാമചന്ദ്ര പുലവർ, മുംബൈ, 2017]] *1968-ൽ ലോകമലയാളസമ്മേളനത്തിൽ പാവക്കൂത്ത്‌ അവതരിപ്പിച്ചു. *1979-ൽ റഷ്യയിലേക്കുളള പര്യടനം. *മാലിന്യ മുക്‌ത കേരളം, ജലദൗർലഭ്യം, മതമൗത്രി, ഗാന്ധിചരിത്രം തുടങ്ങിയ തുടങ്ങിയ സംഭവങ്ങളെല്ലാം പാവക്കൂത്ത്‌ രൂപത്തിൽ അവതരിപ്പിച്ചു. യേശുവിന്റെ കഥയെ ആസ്‌പദമാക്കി മിശിഹാ ചരിത്രം കൂത്ത്‌ രൂപത്തിൽ അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[File:Padmasree RamachandraPulavar arranging koothu madam fora show.jpg|thumb|]കൂത്തു മാടത്തിൽ വിളക്ക് തെളിക്കുന്ന രാമചന്ദ്ര പുലവർ]] ==കൃതികൾ== *തോൽപ്പാവക്കൂത്ത് ==പുരസ്കാരങ്ങൾ== *1998, കേന്ദ്ര സാംസ്‌കാരിക വകുപ്പിന്റെ ജൂനിയർ ഫെലോഷിപ്പ് *2005, കേന്ദ്ര സാംസ്‌കാരിക വകുപ്പിന്റെ സീനിയർ ഫെലോഷിപ്പ് * മദ്രാസ്‌ ക്രാഫ്‌റ്റ് ഫൗണ്ടേഷന്റെ ദക്ഷിണചിത്രാ അവാർഡ് *കേരള ഫോക്‌ലോർ അക്കാദമി അവാർഡ്, 2012 *ചുമ്മാർ ചൂണ്ടൽ ഫോക്‌ലോർ അവാർഡ് *2021-ൽ പത്മശ്രീ പുരസ്ക്കാരം<ref name="padma"/>  ==അവലംബം== <references/> <gallery> Padmasree RamachandraPulavar and wife arranging koothupattara for a show at GOVT LPS Prakkulam Kollam.jpg|കുറിപ്പ്1 </gallery> ==പുറം കണ്ണികൾ== *[http://www.mangalam.com/print-edition/sunday-mangalam/16545 കൂത്തുമാടങ്ങളിലെ പാവകൾ യേശുദേവന്റെ കഥ പറയുന്നു]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [https://tholpavakoothu.in/ വെബ്‍സൈറ്റ്] [[വർഗ്ഗം:തോൽപ്പാവക്കൂത്ത് കലാകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:പാലക്കാട് ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരള ഫോക്‌ലോർ അക്കാദമിയുടെ പുരസ്‌കാരം നേടിയവർ]] b0m5g3fz8jx70aspxkrluzqp7nu9xnl 0 256953 4617119 4574184 2026-05-04T06:54:56Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617119 wikitext text/x-wiki {{PU|Vipin Mohan}} {{Infobox Person | name = വിപിൻ മോഹൻ | image = Vipin mohan2.JPG | image_size = | caption = | birth_name = | birth_date = | birth_place = | death_date = | death_place = | death_cause = | resting_place = | resting_place_coordinates = | residence = കവടിയാർ, [[തിരുവനന്തപുരം]] | nationality = ഭാരതീയൻ | other_names = | known_for = ചലച്ചിത്രഛായാഗ്രാഹകൻ, ചലച്ചിത്രസംവിധായകൻ | education = | employer = | occupation = ചലച്ചിത്രഛായാഗ്രഹണം, ചലച്ചിത്രസംവിധാനം | predecessor = | successor = | religion = | spouse = ഗിരിജ | partner = | children = വിവേക്, [[മഞ്ജിമ]] | parents = | relatives = | signature = | website = | footnotes = }} ഒരു ഇന്ത്യൻ ഛായാഗ്രാഹകനും സംവിധായകനുമാണ് '''വിപിൻ മോഹൻ'''. സ്വതന്ത്രഛായാഗ്രഹണം ആരംഭിച്ചത് കന്നഡ ചലച്ചിത്രങ്ങളിലൂടെയായിരുന്നു. ''സന്നാഹം'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ മലയാളത്തിൽ അരങ്ങേറി.<ref name=mang/> ''അപർണ്ണ'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ മികച്ച ബ്ലാക്ക് ആൻഡ് വൈറ്റ് ഛായാഗ്രഹണത്തിനുള്ള 1981-ലെ സംസ്ഥാന അവാർഡ് നേടി. മലയാളത്തിൽ നൂറില്പരം ചിത്രങ്ങൾക്കായി ക്യാമറ ചലിപ്പിച്ചു. [[നാടോടിക്കാറ്റ്]] (1987), കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻതാടികൾ (1988), [[വരവേൽപ്പ്]] (1989), തലയണമന്ത്രം(1990), സന്ദേശം(1991) തുടങ്ങിയവ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ട ചിത്രങ്ങളാണ്. പട്ടണത്തിൽ സുന്ദരൻ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ സംവിധായകനായി. ''നീലക്കുയിൽ''(1954) എന്ന ചിത്രത്തിൽ ബാലതാരമായി അഭിനയിച്ചിരുന്നു. 2010-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ബെസ്റ്റ് ആക്റ്റർ'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ അതിഥിവേഷത്തിൽ ഒരു റിയാലിറ്റി ഷോയുടെ വിധികർത്താവായി അഭിനയിച്ചു. 1990-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[കനകച്ചിലങ്ക (1990 ചലച്ചിത്രം)]] എന്ന ചിത്രത്തിൽ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചു.<ref name=mls/> ==കുടുംബം== വിപിൻ മോഹൻ ഇപ്പോൾ തിരുവനന്തപുരത്ത് കവടിയാറിൽ താമസിക്കുന്നു. ''ഞാറ്റടി'' (1979) എന്ന ചിത്രത്തിൽ നായികയായി അഭിനയിച്ച<ref name=bodh/> ഗിരിജയാണ് ഭാര്യ. മകൾ [[മഞ്ജിമ|മഞ്ജിമയ്ക്ക്]] 'മധുരനൊമ്പരക്കാറ്റ്' എന്ന ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് ബാലതാരത്തിനുള്ള സംസ്ഥാന അവാർഡ് ലഭിച്ചു.<ref name=prd/> മകൻ വിവേക്. മരുമകൾ നീരജ. ==ഛായാഗ്രഹണം നിർവഹിച്ച ചിത്രങ്ങൾ== *പട്ടണ പ്രവേശം *നാടോടിക്കാറ്റ് *കാക്കൊത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ *വരവേൽപ്പ് *സന്ദേശം ==സംവിധാനം നിർവഹിച്ച ചിത്രങ്ങൾ== * പട്ടണത്തിൽ സുന്ദരൻ (2003)*പട്ടണത്തിൽ സുന്ദരൻ ==അവലംബം== {{reflist|refs= <ref name=mang>{{cite news|title=അഞ്ച് സുന്ദരികൾ|url=http://www.mangalam.com/life-style/success/81003?page=0,1|accessdate=2013 ഓഗസ്റ്റ് 07|newspaper=മംഗളം|date=2013 ഓഗസ്റ്റ് 3}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref name=bodh>{{Cite web |url=http://beta.bodhicommons.org/article/remembering-actor-murali-and-njatadi |title=മുരളി: ഞാറ്റടിയിലെ തീവ്രവാദി, ബോധി കോമൺസ് |access-date=2014-01-16 |archive-date=2012-09-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120904121045/http://beta.bodhicommons.org/article/remembering-actor-murali-and-njatadi |url-status=dead }}</ref> <ref name=prd>{{Cite web |url=http://www.prd.kerala.gov.in/stateawards4.htm |title=സംസ്ഥാന അവാർഡുകൾ, പബ്ലിക് റിലേഷൻസ്, കേരള സർക്കാർ |access-date=2013-08-07 |archive-date=2015-07-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150707210332/http://www.prd.kerala.gov.in/stateawards4.htm |url-status=dead }}</ref> <ref name=mls>{{cite web|title=കനകച്ചിലങ്ക (1990)|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?6192|publisher=malayalasangeetham|access-date=2014-01-16|archive-date=2013-10-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20131014072239/http://malayalasangeetham.info/m.php?6192|url-status=dead}}</ref> }} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{commonscat|Vipin Mohan}} * {{imdb name|id=0595928|name=വിപിൻ മോഹൻ}} [[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രഛായാഗ്രാഹകർ]] 1bj1zsg91xq54x2xlbbu6lsxfu2avaz 0 261826 4617162 4547329 2026-05-04T10:10:28Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617162 wikitext text/x-wiki {{short description|Territory claimed by the State of Palestine}}{{about|the geographic region|other uses|}}{{Coord|32|00|N|35|23|E|region:PS|display=title}} {{pp-move-indef}} {{pp-30-500|small=yes}} {{Use dmy dates|date=January 2017}}{{Infobox|bodyclass=geography|label5=Languages|label9=[[ISO 3166|ISO 3166 code]]|data8=[[Israeli Shekel|Shekel]] <small>(ILS)</small>|label8=Currency|data7=[[UTC+02:00|UTC+2]]|label7=Time Zones|data6=[[Sunni Islam]]<br>[[Judaism]]<br>[[Christianity]]<br>[[Samaritanism]]|label6=Religion|data5={{plainlist| * [[Palestinian Arabic]] * [[Modern Hebrew]] }}|data4={{convert|5,655|km2|abbr=on}}|above=West Bank<br />{{lang|ar|الضفة الغربية|rtl=yes}}<br />{{nobold|{{transl|ar|aḍ-Ḍiffah l-Ġarbiyyah}}}}<br />{{Hebrew|הַגָּדָה הַמַּעֲרָבִית}}<br />{{nobold|{{transl|he|HaGadah HaMa'aravit}}}}<ref>{{cite book|last1=Karayanni|first1=Michael|title=Conflicts in a Conflict|url=https://archive.org/details/conflictsinconfl0000kara|date=2014|page=xi}}</ref>|label4=Area|data3=3,340,143<ref name="CIA"/>|label3=Population|data2=|label2=|data1={{plainlist| * [[State of Palestine|Palestine]] (claimed territory, control in [[West Bank Areas in the Oslo II Accord|Area A (green) and B (dark red)]]) * [[Israel]] (unilaterally annexed [[East Jerusalem]] (blue), internationally recognized as Israeli-occupied) * [[Area C (West Bank)|Area C (pink)]] (occupied and controlled by Israel) }}|label1=Countries and territories|image=[[File:Control status of the West Bank as per the Oslo Accords.svg|300px|Map of the West Bank]]|data9=[[ISO 3166-2:PS|PS]]<br>[[ISO 3166-2:IL|IL]]}}{{PU|West Bank}} [[File:We-map.png|thumb|വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്.]] [[Palestinian Territories|പലസ്തീനിയൻ പ്രദേശങ്ങളുടെ]] ഏറ്റവും വലിയ ഭാഗവും [[Western Asia|പടിഞ്ഞാറൻ ഏഷ്യയിലെ]] ഒരു [[landlock|കടൽത്തീരമില്ലാത്ത]] പ്രദേശവുമാണ് '''വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്''' ({{lang-ar|الضفة الغربية}} ''{{transl|ar|DIN|aḍ-Ḍaffah l-Ġarbiyyah}}'', {{lang-he|הגדה המערבית}}, ''HaGadah HaMa'aravit'', also {{lang-he|יהודה ושומרון}} ''Yehuda ve-Shomron'' ([[Judea and Samaria Area|ജുഡിയയും സമേരിയയും]])<ref>Israel Defense Forces, Ordinance No. 187, "Ordinance about Interpretation", "The term Region of Yehuda ve-HaŠomron will be identical in meaning, for all purposes, including any legal issue or security legislation, to the term Region of HaGada HaMa'aravit", 17 December 1967, Major General Uzi Narkis, Commander of Central District and IDF Forces in the Region of ''HaGada HaMa'aravit''. Published in Hebrew and Arabic in [http://www.law.idf.il/Templates/GetFile/GetFile.aspx?FileName=XGF5b3NoLWRvY3NcdGhpa2Fca2FtemFtXGF5YTAyLTAwOS5wZGY=&InfoCenterItem=true Collection no. 9 of ordinances for the West Bank] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111119165606/http://www.law.idf.il/Templates/GetFile/GetFile.aspx?FileName=XGF5b3NoLWRvY3NcdGhpa2Fca2FtemFtXGF5YTAyLTAwOS5wZGY=&InfoCenterItem=true |date=2011-11-19 }}, 22 January 1968, p. 368</ref><ref>Dishon (1973) Dishon Record 1968 Published by Shiloah Institute (later the [[Moshe Dayan Center for Middle Eastern and African Studies]]) and John Wiley and Sons, ISBN 0-470-21611-5 p 441</ref>). [[1949 Armistice Agreements|1949-ലെ വെടിനിർത്തൽ]] പ്രകാരം [[Jordan|‌ജോർദാനിനും]] [[Israel|ഇസ്രായേലിനും]] ഇടയിലെ [[Demarcation line|അതിർത്തി രേഖയാണ്]]) ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറും വടക്കും തെക്കുമുള്ള അതിർത്തികൾ. കിഴക്ക് [[Kingdom of Jordan|ജോർദ്ദാൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ]] അതിർത്തിയാണ്. ഇത് ജോർദ്ദാൻ നദിയാണ്. [[Dead Sea|ചാവുകടലിന്റെ]] പടിഞ്ഞാറൻ തീരവും ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ അതിർത്തിയുടെ ഭാഗമാണ്.<ref name="CIA"/> [[International Court of Justice|അന്താരാഷ്ട്ര നീതിന്യായ കോടതിയുടെ]] ഉപദേശകസ്വഭാവമുള്ള റൂളിംഗ് പ്രകാരം (2004) ഇസ്രായേലും പലസ്തീൻ അഥോറിറ്റിയും തമ്മിൽ 1993-നു ശേഷം ഉണ്ടാക്കിയ ഉടമ്പടികളൊന്നും ഈ പ്രദേശവും [[East Jerusalem|കിഴക്കൻ ജെറുസലേമും]] ഇസ്രായെൽ കയ്യടക്കി വച്ചിരിക്കുന്ന അധിനിവേശപ്രദേശങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു എന്ന വസ്തുതയെ ഇല്ലാതാക്കുന്നില്ല.<ref>Saree Makdisi,''Palestine Inside Out: An Everyday Occupation,''W. W. Norton & Company,2010 p.20.</ref> [[East Jerusalem|കിഴക്കൻ ജെറുസലേം]] ഉ‌ൾപ്പെടെയുള്ള വെസ്റ്റ് ബാങ്കിന്റെ കരഭൂമിയുടെ വിസ്തീർണ്ണം 5,640&nbsp;കിലോമീറ്റർ² ജലത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 220&nbsp;കിലോമീറ്റർ² (ചാവുകടലിന്റെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറുള്ള നാലിലൊന്ന്) എന്നിങ്ങനെയാണ്.<ref name="CIA">{{cite web| url= https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/we.html| title= The World Factbook – Middle East: West Bank| publisher= Central Intelligence Agency See also [[Geography of the West Bank]]| access-date= 2013-09-28| archive-date= 2014-05-06| archive-url= https://web.archive.org/web/20140506164505/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/we.html| url-status= dead}}</ref> കണക്കാക്കിയിട്ടുള്ള ജനസംഖ്യ 2,622,544 (2012 ജൂൺ) ആണ്. 80 ശതമാനത്തിലധികം, ഉദ്ദേശം 2,100,000,<ref name="CIA"/> [[Palestinian people|പലസ്തീനിയൻ]] അറബുകളാണ്. ഏകദേശം 500,000 പേർ [[Jew|‌ജൂ‌തമതക്കാരായ]] ഇസ്രായേലികളാണ്.<ref name="CIA"/> ഇതിൽ ഉദ്ദേശം 192,000 പേർ കിഴക്കൻ ജെറുസലേമിലെ <ref name="haaretz-27July2009">{{cite web |url=http://www.haaretz.com/hasen/spages/1103125.html |title=IDF: More than 300,000 settlers live in West Bank |work=Haaretz |location=Israel |accessdate=9 May 2010 |archive-date=2009-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091203121551/http://www.haaretz.com/hasen/spages/1103125.html |url-status=dead }}</ref> [[Israeli settlements|ഇസ്രായേലി]] പാർപ്പിടകേന്ദ്രങ്ങളിലാണ് താമസിക്കുന്നത്. കിഴക്കൻ ജറുസലെമിലെയും വെസ്റ്റ് ബാങ്കിലെയും ഇസ്രായേലി പാർപ്പിടകേന്ദ്രങ്ങൾ നിയമവിരുദ്ധമാണെന്നാണ് അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹം കണക്കാക്കുന്നത്. ഇസ്രായേൽ ഇതിനെതിരായി വാദിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite journal|title=Prolonged Military Occupation: The Israeli-Occupied Territories Since 1967|last=Roberts|first=Adam|author-link=Adam Roberts (scholar)|journal=The American Journal of International Law|volume=84|issue=1|publisher=American Society of International Law|pages=85–86|quote=The international community has taken a critical view of both deportations and settlements as being contrary to international law. General Assembly resolutions have condemned the deportations since 1969, and have done so by overwhelming majorities in recent years. Likewise, they have consistently deplored the establishment of settlements, and have done so by overwhelming majorities throughout the period (since the end of 1976) of the rapid expansion in their numbers. The Security Council has also been critical of deportations and settlements; and other bodies have viewed them as an obstacle to peace, and illegal under international law.}}</ref><ref name=maj>{{Cite book|title=The Italian Yearbook of International Law|volume=14|year=2005|editor1-last=Conforti|editor1-first=Benedetto|editor2-last=Bravo|editor2-first=Luigi|first=Marco|last=Pertile|chapter='Legal Consequences of the Construction of a Wall in the Occupied Palestinian Territory': A Missed Opportunity for International Humanitarian Law?|publisher=Martinus Nijhoff Publishers|isbn=978-90-04-15027-0|page=141|quote=the establishment of the Israeli settlements in the Occupied Palestinian Territory has been considered illegal by the international community and by the majority of legal scholars.}}</ref><ref>{{Cite journal|journal=International Journal of Constitutional Law|title=Israel: The security barrier—between international law, constitutional law, and domestic judicial review|publisher=Oxford University Press|volume=4|last=Barak-Erez|first=Daphne|author-link=Daphne Barak Erez|year=2006|page=548|quote=The real controversy hovering over all the litigation on the security barrier concerns the fate of the Israeli settlements in the occupied territories. Since 1967, Israel has allowed and even encouraged its citizens to live in the new settlements established in the territories, motivated by religious and national sentiments attached to the history of the Jewish nation in the land of Israel. This policy has also been justified in terms of security interests, taking into consideration the dangerous geographic circumstances of Israel before 1967 (where Israeli areas on the Mediterranean coast were potentially threatened by Jordanian control of the West Bank ridge). The international community, for its part, has viewed this policy as patently illegal, based on the provisions of the Fourth Geneva Convention that prohibit moving populations to or from territories under occupation.|issue=3}}</ref><ref>{{Cite book|chapter=Self-determination and population transfer|last=Drew|first=Catriona|title=Human rights, self-determination and political change in the occupied Palestinian territories|volume=52|series=International studies in human rights|editor-last=Bowen|editor-first=Stephen|publisher=Martinus Nijhoff Publishers|year=1997|isbn=978-90-411-0502-8|pages=151–152|quote=It can thus clearly be concluded that the transfer of Israeli settlers into the occupied territories violates not only the laws of belligerent occupation but the Palestinian right of self-determination under international law. The question remains, however, whether this is of any practical value. In other words, given the view of the international community that the Israeli settlements are illegal under the law if belligerent occupation …}}</ref> 1517 മുതൽ 1917 വരെ ഇപ്പോൾ വെസ്റ്റ് ബാങ്ക് എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രദേശം [[Ottoman Empire|ഓട്ടോമാൻ]] സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഭരണത്തിൻ കീഴിലായിരുന്നു. [[Ottoman Syria|സിറിയൻ]] പ്രവിശ്യയുടെ ഭാഗമായിരുന്നു ഇത്. 1920-ലെ [[San Remo conference|സാൻ റെമോ സമ്മേളനത്തിനുശേഷം]], വിജയികളായ [[Allies of World War I|സഖ്യകക്ഷികൾ]] (ഫ്രാൻസ്, ബ്രിട്ടൻ, അമേരിക്ക തുടങ്ങിയവർ) ഈ പ്രദേശം [[British Mandate of Palestine|ബ്രിട്ടീഷ് മാൻഡേറ്റിന്റെ ഭാഗമായി നിർണ്ണയിച്ചു]]. [[Second World War|രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിനു ശേഷം]], [[United Nations|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ]] [[United Nations General Assembly Resolution 181|പൊതുസഭയുടെ 181 (II) പ്രമേയമനുസരിച്ച്]] പലസ്തീൻ മേഖലയ്ക്കുള്ളിൽ രണ്ട് ഭരണകൂടങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. "സമേറിയ, ജുഡിയ എന്നിവിടങ്ങളിലെ കുന്നുപ്രദേശം" (ഇപ്പോൾ "വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്" എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രദേശം ഇതിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു) നിർദ്ദിഷ്ട [[Arab|അറബ്]] രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായി നിർണ്ണയിച്ചു. പക്ഷേ [[1948 Arab-Israeli War|1948-ലെ അറബ് ഇസ്രായേലി യുദ്ധത്തിനുശേഷം]] [[Transjordan|ട്രാൻസ് ജോർദ്ദാൻ]] (1949-ൽ ഇതിന്റെ പേര് [[Jordan|ജോർദ്ദാൻ]] എന്നാക്കി മാറ്റി) ഈ പ്രദേശം പിടിച്ചെടുക്കുകയും തങ്ങളുടെ നിയന്ത്രണത്തിലാക്കുകയും ചെയ്തു. [[Jordan River|ജോർദ്ദാൻ നദിയുടെ]] പടിഞ്ഞാറുള്ള പ്രദേശം "വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്", "സിസ് ജോർദ്ദാൻ" എന്നീ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെട്ടു തുടങ്ങി. ഇസ്രായേലും ജോർദ്ദാനിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ തീരവും തമ്മിലുള്ള അതിർത്തി [[1949 Armistice Agreements#Cease-fire line vs. permanent border|1949-ലെ വെടിനിർത്തൽ കരാർ പ്രകാരം നിർണ്ണയിക്കപ്പെട്ടു]]. 1948 മുതൽ 1967 വരെ വെസ്റ്റ് ബാങ്കിന്റെ ഭരണം നടത്തിയിരുന്നത് [[Rule of the West Bank and East Jerusalem by Jordan|ജോർദ്ദാനായിരുന്നു]]. 1950-ലായിരുന്നു ജോർദ്ദാൻ ഈ പ്രദേശം തങ്ങളുടെ രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കിയത്. അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹം ജോർദ്ദാന്റെ അവകാശവാദം ഒരിക്കലും പൂർണ്ണമായി അംഗീകരിക്കുകയുണ്ടായില്ല. [[United Kingdom|ബ്രിട്ടനായിരുന്നു]] ഇതിനൊരപവാദം.<ref name="digicoll.library.wisc.edu">Joseph Massad said that the members of the Arab League granted de facto recognition and that the United States had formally recognized the annexation, except for Jerusalem. See Joseph A. Massad, Colonial Effects: The Making of National Identity in Jordan (New York: Columbia University Press, 2001),ISBN 0-231-12323-X, page 229. Records show that the United States de facto accepted the annexation without formally recognizing it. [http://digicoll.library.wisc.edu/cgi-bin/FRUS/FRUS-idx?type=turn&entity=FRUS.FRUS1950v05.p0943&id=FRUS.FRUS1950v05&isize=M United States Department of State / Foreign relations of the United States, 1950. The Near East, South Asia, and Africa] pg. 921</ref><ref name=Silverburg>It is often stated that Pakistan recognized it as well, but that seems to be incorrect; see S. R. Silverburg, Pakistan and the West Bank: A research note, Middle Eastern Studies, 19:2 (1983) 261–263.</ref> 1967 ജൂണിൽ വെസ്റ്റ് ബാങ്കും [[East Jerusalem|കിഴക്കൻ ജെറുസലേമും]] [[Six-Day War|ആറുദിവസ യുദ്ധത്തിലൂടെ]] ഇസ്രായേൽ പിടിച്ചടക്കുകയായിരുന്നു. കിഴക്കൻ ജെറുസലേമും പഴയ ഇസ്രായേലി-ജോർദാനിയൻ [[no man's land (West Bank)|അതിർത്തിപ്രദേശവും]] ഒഴികെയുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ഇസ്രായേൽ [[Annexation|തങ്ങളുടെ രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കുകയുണ്ടായില്ല]]. പക്ഷേ ഈ പ്രദേശങ്ങൾ [[Israeli-occupied territories|ഇസ്രായേലിന്റെ സൈനിക അധിനിവേശത്തിൽ]] തുടരുകയാണ്. ഇസ്രായേൽ ഈ പ്രദേശത്തെ [[Judea and Samaria Area|ജുഡിയ ആൻഡ് സമേറിയ പ്രദേശം]] എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. റബാതിൽ [[1974 Arab League summit|1974-ൽ നടന്ന അറബ് ഉച്ചകോടി]] [[Palestinian Liberation Organization|പലസ്തീൻ വിമോചന സംഘടനയെ]] (പി.എൽ.ഒ.) "പലസ്തീൻ ജനതയുടെ ഒരേയൊരു പ്രതിനിധി” ആയി അംഗീകരിച്ചുവെങ്കിലും 1988 വരെ ജോർദ്ദാൻ ഈ പ്രദേശത്തിന്മേൽ തങ്ങൾക്കുള്ള അവകാശവാദം ഉപേക്ഷിച്ചിരുന്നില്ല.<ref>{{cite book| url=http://books.google.com/books?id=DWhgIe3Hq98C&pg=PA247&dq#v=onepage&q&f=false| title= The Palestine Yearbook of International Law 1987-1988| editor= Anis F. Kassim| year= 1988| page= 247}}</ref> അതിനുശേഷം ജോർദ്ദാൻ വെസ്റ്റ് ബാങ്കുമായി തങ്ങൾക്കുണ്ടായിരുന്ന ഭരണപരവും നിയമപരവുമായ എല്ലാ ബന്ധങ്ങളും വിഛേദിക്കുകയും വെസ്റ്റ് ബാങ്കിലെ പലസ്തീനിയൻ ജനങ്ങൾക്കുണ്ടായിരുന്ന ജോർദ്ദാനിയൻ പൗരത്വം എടുത്തുകളയുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite book| url=http://books.google.ch/books?id=asQryfnCVsEC&pg=PA196#v=onepage&q&f=false| title= Israel, the Hashemites, and the Palestinians: The fateful triangle| editors=Efraim Karsh, P. R. Kumaraswamy| year=2003| page=196}}</ref> 1993-ലെ [[ഓസ്ലോ ഉടമ്പടി|ഓസ്ലോ ഉടമ്പടിക്കു]] ശേഷം [[Palestinian Authority|പലസ്തീനിയൻ അഥോറിറ്റി]] വെസ്റ്റ് ബാങ്കിന്റെ തുടർച്ചയില്ലാത്ത 11% ഭൂമി നിയന്ത്രിക്കുന്നുണ്ട് (ഏരിയ എ എന്നാണ് ഇത് അറിയപ്പെടുന്നത്). പക്ഷേ ഈ പ്രദേശത്തേയ്ക്ക് ഇസ്രായേൽ ഇടയ്ക്കിടെ കടന്നുകയറാറുണ്ട്. ഏകദേശം 28% വരുന്ന ഏരിയ ബി. ഇസ്രായേലിന്റെ സൈനിക നിയന്ത്രണത്തിലും പാലസ്തീന്റെ സിവിൽ നിയന്ത്രണത്തിലുമാണ്. ഏകദേശം 61% വരുന്ന ഏരിയ സി പൂർണ്ണമായും ഇസ്രായേലിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്. 164 രാജ്യങ്ങൾ വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്, [[East Jerusalem|കിഴക്കൻ ജെറൂസലേം]] എന്നീ പ്രദേശങ്ങളെ “[[Israeli-occupied territories|അധിനിവേശത്തിലുള്ള പലസ്തീൻ പ്രദേശം]]” എന്ന് വിവക്ഷിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും<ref name="UNGeneva Convention">{{cite web| title = Applicability of the Geneva Convention relative to the Protection of Civilian Persons in Time of War, of 12 August 1949, to the Occupied Palestinian Territory, including Jerusalem, and the other occupied Arab territories| publisher = United Nations| date = 17 December 2003| url = http://domino.un.org/unispal.nsf/97360ee7a29e68a085256df900723485/d6f5d7049734efff85256e1200677754| accessdate = 27 September 2006| archive-date = 2007-06-03| archive-url = https://web.archive.org/web/20070603050844/https://domino.un.org/unispal.nsf/97360ee7a29e68a085256df900723485/d6f5d7049734efff85256e1200677754| url-status = dead}}</ref><ref name="ICRCGeneva Convention">{{cite web| title= Conference of High Contracting Parties to the Fourth Geneva Convention: Statement by the International Committee of the Red Cross| publisher= [[International Committee of the Red Cross]]| date= 5 December 2001| url= http://www.icrc.org/eng/resources/documents/misc/5fldpj.htm| accessdate= 27 September 2006| archive-date= 2011-02-07| archive-url= https://web.archive.org/web/20110207175611/https://www.icrc.org/eng/resources/documents/misc/5fldpj.htm| url-status= dead}}</ref> ഇസ്രായേൽ വാദിക്കുന്നത് അംഗീകരിക്കപ്പെടുകയും നിലവിലുള്ളതുമായ ഒരു പരമാധികാര രാഷ്ട്രത്തിൽ നിന്ന് പിടിച്ചെടുത്ത പ്രദേശങ്ങൾ മാത്രമേ അധിനിവേശപ്രദേശങ്ങളായി കണക്കാക്കാവൂ എന്നാണ്.<ref name="GovILDisputed Territories">{{cite web| url=http://www.mfa.gov.il/mfa/go.asp?MFAH0n1m0| title=Disputed Territories: Forgotten Facts about the West Bank and Gaza Strip| publisher=Israeli government's Ministry of Foreign Affairs| accessdate=5 June 2012| archiveurl=https://archive.today/20121218220135/http://www.mfa.gov.il/MFA/MFAArchive/2000_2009/2003/2/DISPUTED%20TERRITORIES-%20Forgotten%20Facts%20About%20the%20We| archivedate=2012-12-18| url-status=live}}</ref> ==അവലംബം== {{Reflist|30em}} ==ഗ്രന്ഥസൂചിക== {{refbegin}} *Albin, Cecilia (2001). ''Justice and Fairness in International Negotiation''. Cambridge University Press. ISBN 0-521-79725-X *Bamberger, David (1985, 1994). ''A Young Person's History of Israel''. Behrman House. ISBN 0-87441-393-1 *Dowty, Alan (2001). ''The Jewish State: A Century Later''. University of California Press. ISBN 0-520-22911-8 * Eldar, Akiva and Zertal, Idith (2007). ''Lords of the land: the war over Israel's settlements in the occupied territories, 1967–2007'', Nation Books. ISBN 978-1-56858-414-0 *Gibney, Mark and Frankowski, Stanislaw (1999). ''Judicial Protection of Human Rights''. Praeger/Greenwood. ISBN 0-275-96011-0 * Gordon, Neve (2008).''Israel's Occupation''. University of California Press, Berkeley CA, ISBN 0-520-25531-3 *Gorenberg, Gershom. ''The Accidental Empire''. Times Books, Henry Holt and Company. ISBN 0-8050-8241-7. 2006. * Howell, Mark (2007). ''What Did We Do to Deserve This? Palestinian Life under Occupation in the West Bank'', Garnet Publishing. ISBN 1-85964-195-4 *[[Michael Oren|Oren, Michael]] (2002). ''Six Days of War'', Oxford University Press. ISBN 0-19-515174-7 *Playfair, Emma (Ed.) (1992). ''International Law and the Administration of Occupied Territories''. Oxford University Press. ISBN 0-19-825297-8 *[[Avi Shlaim|Shlaim, Avi]] (2000). ''The Iron Wall: Israel and the Arab World'', W. W. Norton & Company. ISBN 0-393-04816-0 {{refend}} ==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{Sister project links}} *[http://atlas.pcbs.gov.ps/atlas/default.asp Statistical Atlas of Palestine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100514171248/http://atlas.pcbs.gov.ps/atlas/default.asp |date=2010-05-14 }} – [[Palestinian Central Bureau of Statistics]] *[http://report.globalintegrity.org/West%20Bank/2008 Global Integrity Report: West Bank] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110504194237/http://report.globalintegrity.org/West%20Bank/2008 |date=2011-05-04 }} has governance and anti-corruption profile. *{{CIA World Factbook link|we|West Bank}} *[http://www.state.gov/p/nea/ci/pt/index.htm Palestinian Territories] at the [[United States Department of State]] *[http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/palestine.htm Palestine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080607085405/http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/palestine.htm |date=2008-06-07 }} from ''UCB Libraries GovPubs'' *[http://www.passia.org/index_pfacts.htm Palestine Facts & Info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041211100305/http://www.passia.org/index_pfacts.htm |date=2004-12-11 }} from Palestinian Academic Society for the Study of International Affairs *[http://www.un.org/Depts/dpi/palestine/ United Nations – Question of Palestine] *[https://archive.today/20121218220135/www.mfa.gov.il/mfa/go.asp?MFAH0n1m0 Disputed Territories: Forgotten Facts about the West Bank and Gaza Strip] – from Israeli government's Ministry of Foreign Affairs *{{dmoz|Regional/Middle_East/Palestinian_Territory|West Bank}} *[http://www.lib.utexas.edu/maps/middle_east_and_asia/txu-oclc-244806184-wbank_08.jpg Large map of West Bank (2008) – C.I.A./Univ. of Texas, Austin] *[http://www.lib.utexas.edu/maps/middle_east_and_asia/westbank_july_1992.jpg Large map of West Bank (1992)] *[http://www.poica.org/maps/index.php A series of geopolitical maps of the West Bank] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060821013240/http://www.poica.org/maps/index.php |date=2006-08-21 }} *[http://www.kinghussein.gov.jo/88_july31.html 1988 "Address to the Nation" by King Hussein of Jordan Ceding Jordanian Claims to the West Bank to the PLO] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190722033545/http://www.kinghussein.gov.jo/88_july31.html |date=2019-07-22 }} *[http://www.camdenabudis.org/ Camden Abu Dis Friendship Association&nbsp;– establishing links between the North London Borough of Camden and the town of Abu Dis in the West Bank] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080511212723/http://www.camdenabudis.org/ |date=2008-05-11 }} *[http://www.lib.utexas.edu/maps/middle_east_and_asia/p_refugee_camps.jpg Map of Palestinian Refugee Camps 1993 (UNRWA/C.I.A./Univ. of Texas, Austin)] *[http://www.lib.utexas.edu/maps/cia08/israel_sm_2008.gif Map of Israel 2008 (C.I.A./Univ. of Texas, Austin)] *[http://www.lib.utexas.edu/maps/middle_east_and_asia/isettlementswb93.jpg Map of Israeli Settlements in the West Bank Dec. 1993 (C.I.A./Univ. of Texas, Austin)] *[http://www.lib.utexas.edu/maps/middle_east_and_asia/gazastrip.jpg Map of Israeli Settlements in the Gaza Strip Dec. 1993 (C.I.A./Univ. of Texas, Austin)] * [http://www.guardian.co.uk/world/interactive/2009/aug/24/israel-settlements-west-bank Israeli Settlements interactive map and Israeli land use] from ''[[The Guardian]]'' * [http://www.economist.com/news/middle-east-and-africa/21577111-jewish-settlements-expand-palestinians-are-being-driven-away-squeeze-them ''Squeeze them out; As Jewish settlements expand, the Palestinians are being driven away''] May 4, 2013 [[The Economist]] <!-- === Cultural heritage === * ''Protection, conservation and valorization of Palestinian Cultural Patrimony'', Fabio Maniscalco (ed.), monographic collection [http://web.tiscali.it/mediterraneum_isform ''"Mediterraneum. Protection and valorization of cultural and environmental patrimony"''], vol. 5 (Al Quds University of Jerusalem&nbsp;– University L'Orientale of Naples), Massa Publisher --> {{Coord|32|00|N|35|23|E|region:PS|display=title}} {{Geographic location | Northwest = {{flag|Israel}} | North = {{flag|Israel}} | Northeast = {{flag|Jordan}} | West = {{flag|Israel}} | Centre = {{flagicon|PLE}} [[Outline of Palestine|West Bank]] | East = {{flag|Jordan}} | Southwest = {{flag|Israel}} | South = {{flag|Israel}} | Southeast = ''[[Dead Sea]]'' • {{flag|Jordan}}}} {{Cities in the West Bank|nocat}} {{Judea and Samaria}} [[വർഗ്ഗം:പലസ്തീനിയൻ പ്രദേശങ്ങൾ]] rk2ztg9bredirce7pmdp5vnq0iuce0f 0 268649 4617178 4616523 2026-05-04T10:57:15Z Sneha Forestry 184179 /* വിതരണം */ 4617178 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = പൊകണ പ്രാവ് | image = Mountain Imperial Pigeon.jpg|thumb|Mountain Imperial Pigeon in Western Ghats, India | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{IUCN|id=22691780 |title=''Ducula badia'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}</ref> | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Columbiformes]] | familia = [[Columbidae]] | genus = ''[[Ducula]]'' | species = ''D. badia'' | binomial = ''Ducula badia'' | binomial_authority = ([[Thomas Stamford Raffles|Raffles]], 1822) | synonyms = }} ഇംഗ്ലീഷിൽ '''Mountain Imperial Pigeon''' , '''Maroon-backed Imperial Pigeon''', '''Hodgson's Imperial Pigeon''' എന്നൊക്കെ പേരുകളുള്ള പൊകണ പ്രാവിൻറെ ശാസ്ത്രീയ നാമം ''Ducula badia'' എന്നാണ്. <ref name=Ali>{{cite book|author=Ali, S.|year=1993|title=The Book of Indian Birds|publisher=Bombay Natural History Society|location=Bombay|isbn=0-19-563731-3}}</ref> ഇവയുടെ വാസം ഉയർന്ന മരങ്ങൾക്കിടയിലായതിനാൽ കാണാൻ എളുപ്പമല്ല. പഴങ്ങളാണ് ഭക്ഷണം. ==വിവരണം== [[image:DuculaBadiaInsignis.jpg|thumb|left|ഉപവിഭാഗം ''insignis'']] ഈ വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ട ഏറ്റവും വലിയ പക്ഷിയാണ്. 43-51 സെ.മീ നീളം. <ref name=Ali/> സാമാന്യം വലിയ വാൽ. വീതിയുള്ള, വട്ടത്തിലുള്ള ചിറകുകൾ. തലയും കഴുത്തും അടിവശവും പച്ച കലർന്ന ചാരനിറം. വെള്ള കഴുത്തും തവിട്ടു കലർന്ന കരിംചുവപ്പു മുകൾ വശവും ചിറകുകളും. ചിറകിന്റെ അടിവശം ചാരനിറത്തിൽ കറുപ്പ് വരകളുള്ളതുമാണ്. ===പ്രജനനം=== വടക്കൻ മേഖലകളിൽ മാർച്ച് മുതൽ ആഗസ്റ്റ് വരെയാണ് പ്രജനന കാലം [[ഭാരതം| ഭാരതത്തിന്റെ]] തെക്കു ഭാഗങ്ങളിൽ ഇത് ജനുവരി മുതൽ മേയ് വരെയാണ്. കൂട് താരതമ്യേന ചെറിയ 5-8 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള മരങ്ങളിലാണ്. രണ്ടു മുട്ടകളിടും. പൂവനും പിടയും അടയിരിക്കും. [[Image:Mountain Imperial-pigeon.ogv|thumb|right|ആണ്, [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]]യിലെ ഫ്രാസേർസ് കുന്നിൽ 1997]] ==വിതരണം== ഇവയെ [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ബ്രുണൈ]], [[കമ്പോഡിയ]] [[ചൈന]], [[ഭാരതം]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമാർ]], [[നേപ്പാൾ]], [[തായ്‌ലൻഡ്]] [[വിയറ്റ്നാം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണുന്നു. ==അവലംബം== *''A Guide to the Pigeons and Doves of the World'' by David Gibbs, Eustace Barnes & John Cox. Yale University Press (2001), ISBN 0-300-07886-2. {{Reflist}} erdiwd5ag3nmgfpo5xo8270kfia70v3 4617179 4617178 2026-05-04T10:57:29Z Sneha Forestry 184179 /* വിതരണം */ 4617179 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = പൊകണ പ്രാവ് | image = Mountain Imperial Pigeon.jpg|thumb|Mountain Imperial Pigeon in Western Ghats, India | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{IUCN|id=22691780 |title=''Ducula badia'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}</ref> | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Columbiformes]] | familia = [[Columbidae]] | genus = ''[[Ducula]]'' | species = ''D. badia'' | binomial = ''Ducula badia'' | binomial_authority = ([[Thomas Stamford Raffles|Raffles]], 1822) | synonyms = }} ഇംഗ്ലീഷിൽ '''Mountain Imperial Pigeon''' , '''Maroon-backed Imperial Pigeon''', '''Hodgson's Imperial Pigeon''' എന്നൊക്കെ പേരുകളുള്ള പൊകണ പ്രാവിൻറെ ശാസ്ത്രീയ നാമം ''Ducula badia'' എന്നാണ്. <ref name=Ali>{{cite book|author=Ali, S.|year=1993|title=The Book of Indian Birds|publisher=Bombay Natural History Society|location=Bombay|isbn=0-19-563731-3}}</ref> ഇവയുടെ വാസം ഉയർന്ന മരങ്ങൾക്കിടയിലായതിനാൽ കാണാൻ എളുപ്പമല്ല. പഴങ്ങളാണ് ഭക്ഷണം. ==വിവരണം== [[image:DuculaBadiaInsignis.jpg|thumb|left|ഉപവിഭാഗം ''insignis'']] ഈ വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ട ഏറ്റവും വലിയ പക്ഷിയാണ്. 43-51 സെ.മീ നീളം. <ref name=Ali/> സാമാന്യം വലിയ വാൽ. വീതിയുള്ള, വട്ടത്തിലുള്ള ചിറകുകൾ. തലയും കഴുത്തും അടിവശവും പച്ച കലർന്ന ചാരനിറം. വെള്ള കഴുത്തും തവിട്ടു കലർന്ന കരിംചുവപ്പു മുകൾ വശവും ചിറകുകളും. ചിറകിന്റെ അടിവശം ചാരനിറത്തിൽ കറുപ്പ് വരകളുള്ളതുമാണ്. ===പ്രജനനം=== വടക്കൻ മേഖലകളിൽ മാർച്ച് മുതൽ ആഗസ്റ്റ് വരെയാണ് പ്രജനന കാലം [[ഭാരതം| ഭാരതത്തിന്റെ]] തെക്കു ഭാഗങ്ങളിൽ ഇത് ജനുവരി മുതൽ മേയ് വരെയാണ്. കൂട് താരതമ്യേന ചെറിയ 5-8 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള മരങ്ങളിലാണ്. രണ്ടു മുട്ടകളിടും. പൂവനും പിടയും അടയിരിക്കും. [[Image:Mountain Imperial-pigeon.ogv|thumb|right|ആണ്, [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]]യിലെ ഫ്രാസേർസ് കുന്നിൽ 1997]] ==വിതരണം== ഇവയെ [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ബ്രുണൈ]], [[കമ്പോഡിയ]] [[ചൈന]], [[ഭാരതം]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമാർ]], [[നേപ്പാൾ]], [[തായ്‌ലൻഡ്]], [[വിയറ്റ്നാം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണുന്നു. ==അവലംബം== *''A Guide to the Pigeons and Doves of the World'' by David Gibbs, Eustace Barnes & John Cox. Yale University Press (2001), ISBN 0-300-07886-2. {{Reflist}} aae05xm0c0edy7wblynbq23ew09boub 4617181 4617179 2026-05-04T11:00:49Z Sneha Forestry 184179 /* വിവരണം */ 4617181 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = പൊകണ പ്രാവ് | image = Mountain Imperial Pigeon.jpg|thumb|Mountain Imperial Pigeon in Western Ghats, India | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{IUCN|id=22691780 |title=''Ducula badia'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}</ref> | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Columbiformes]] | familia = [[Columbidae]] | genus = ''[[Ducula]]'' | species = ''D. badia'' | binomial = ''Ducula badia'' | binomial_authority = ([[Thomas Stamford Raffles|Raffles]], 1822) | synonyms = }} ഇംഗ്ലീഷിൽ '''Mountain Imperial Pigeon''' , '''Maroon-backed Imperial Pigeon''', '''Hodgson's Imperial Pigeon''' എന്നൊക്കെ പേരുകളുള്ള പൊകണ പ്രാവിൻറെ ശാസ്ത്രീയ നാമം ''Ducula badia'' എന്നാണ്. <ref name=Ali>{{cite book|author=Ali, S.|year=1993|title=The Book of Indian Birds|publisher=Bombay Natural History Society|location=Bombay|isbn=0-19-563731-3}}</ref> ഇവയുടെ വാസം ഉയർന്ന മരങ്ങൾക്കിടയിലായതിനാൽ കാണാൻ എളുപ്പമല്ല. പഴങ്ങളാണ് ഭക്ഷണം. ==വിവരണം== [[image:DuculaBadiaInsignis.jpg|thumb|left|ഉപവിഭാഗം ''insignis'']] ഈ വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ട ഏറ്റവും വലിയ പക്ഷിയാണ്. 43-51 സെ.മീ നീളം. <ref name=Ali/> സാമാന്യം വലിയ വാൽ. വീതിയുള്ള, വട്ടത്തിലുള്ള ചിറകുകൾ. തലയും കഴുത്തും അടിവശവും പച്ച കലർന്ന ചാരനിറം. വെള്ള കഴുത്തും തവിട്ടു കലർന്ന കരിംചുവപ്പു മുകൾ വശവും ചിറകുകളും. ചിറകിന്റെ അടിവശം ചാരനിറത്തിൽ കറുപ്പ് വരകളുള്ളതുമാണ്. തൊട്ടടുത്ത് നിന്നു മാത്രം കേൾക്കാൻ സാധിക്കുന്ന മുഴക്കമുള്ള ശബ്ദം. ===പ്രജനനം=== വടക്കൻ മേഖലകളിൽ മാർച്ച് മുതൽ ആഗസ്റ്റ് വരെയാണ് പ്രജനന കാലം [[ഭാരതം| ഭാരതത്തിന്റെ]] തെക്കു ഭാഗങ്ങളിൽ ഇത് ജനുവരി മുതൽ മേയ് വരെയാണ്. കൂട് താരതമ്യേന ചെറിയ 5-8 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള മരങ്ങളിലാണ്. രണ്ടു മുട്ടകളിടും. പൂവനും പിടയും അടയിരിക്കും. [[Image:Mountain Imperial-pigeon.ogv|thumb|right|ആണ്, [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]]യിലെ ഫ്രാസേർസ് കുന്നിൽ 1997]] ==വിതരണം== ഇവയെ [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ബ്രുണൈ]], [[കമ്പോഡിയ]] [[ചൈന]], [[ഭാരതം]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമാർ]], [[നേപ്പാൾ]], [[തായ്‌ലൻഡ്]], [[വിയറ്റ്നാം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണുന്നു. ==അവലംബം== *''A Guide to the Pigeons and Doves of the World'' by David Gibbs, Eustace Barnes & John Cox. Yale University Press (2001), ISBN 0-300-07886-2. {{Reflist}} 3rvl0b10jgqs8bldhqqtlv18hp4hco2 4617182 4617181 2026-05-04T11:06:32Z Sneha Forestry 184179 /* വിവരണം */ 4617182 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = പൊകണ പ്രാവ് | image = Mountain Imperial Pigeon.jpg|thumb|Mountain Imperial Pigeon in Western Ghats, India | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{IUCN|id=22691780 |title=''Ducula badia'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}</ref> | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Columbiformes]] | familia = [[Columbidae]] | genus = ''[[Ducula]]'' | species = ''D. badia'' | binomial = ''Ducula badia'' | binomial_authority = ([[Thomas Stamford Raffles|Raffles]], 1822) | synonyms = }} ഇംഗ്ലീഷിൽ '''Mountain Imperial Pigeon''' , '''Maroon-backed Imperial Pigeon''', '''Hodgson's Imperial Pigeon''' എന്നൊക്കെ പേരുകളുള്ള പൊകണ പ്രാവിൻറെ ശാസ്ത്രീയ നാമം ''Ducula badia'' എന്നാണ്. <ref name=Ali>{{cite book|author=Ali, S.|year=1993|title=The Book of Indian Birds|publisher=Bombay Natural History Society|location=Bombay|isbn=0-19-563731-3}}</ref> ഇവയുടെ വാസം ഉയർന്ന മരങ്ങൾക്കിടയിലായതിനാൽ കാണാൻ എളുപ്പമല്ല. പഴങ്ങളാണ് ഭക്ഷണം. ==വിവരണം== [[image:DuculaBadiaInsignis.jpg|thumb|left|ഉപവിഭാഗം ''insignis'']] ഈ വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ട ഏറ്റവും വലിയ പക്ഷിയാണ്. 43-51 സെ.മീ നീളം. <ref name=Ali/> സാമാന്യം വലിയ വാൽ. വീതിയുള്ള, വട്ടത്തിലുള്ള ചിറകുകൾ. തലയും കഴുത്തും അടിവശവും പച്ച കലർന്ന ചാരനിറം. വെള്ള കഴുത്തും തവിട്ടു കലർന്ന കരിംചുവപ്പു മുകൾ വശവും ചിറകുകളും. ചിറകിന്റെ അടിവശം ചാരനിറത്തിൽ കറുപ്പ് വരകളുള്ളതുമാണ്. തൊട്ടടുത്ത് നിന്നു മാത്രം കേൾക്കാൻ സാധിക്കുന്ന മുഴക്കമുള്ള ശബ്ദം. ===സ്വഭാവ സവിശേഷതകൾ=== പൊതുവേ ഒറ്റക്കൊറ്റക്കാണ് കാണുന്നതെങ്കിലും ചേക്കേറുന്ന സമയങ്ങളിലും വലിയ മലകൾക്കു കുറുകെ പറക്കുമ്പോഴും ഇരുപത് അംഗങ്ങൾ വരെയുള്ള കൂട്ടങ്ങളാകാറുണ്ട്. ഇലകൾക്കിടയിൽ ഇരിക്കുകയും മരങ്ങൾക്കു മുകളിലായി മാത്രം പറക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു കൊണ്ട് ഇവയെ കണ്ടുകിട്ടാൻ വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. ===പ്രജനനം=== വടക്കൻ മേഖലകളിൽ മാർച്ച് മുതൽ ആഗസ്റ്റ് വരെയാണ് പ്രജനന കാലം [[ഭാരതം| ഭാരതത്തിന്റെ]] തെക്കു ഭാഗങ്ങളിൽ ഇത് ജനുവരി മുതൽ മേയ് വരെയാണ്. കൂട് താരതമ്യേന ചെറിയ 5-8 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള മരങ്ങളിലാണ്. രണ്ടു മുട്ടകളിടും. പൂവനും പിടയും അടയിരിക്കും. [[Image:Mountain Imperial-pigeon.ogv|thumb|right|ആണ്, [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]]യിലെ ഫ്രാസേർസ് കുന്നിൽ 1997]] ==വിതരണം== ഇവയെ [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ബ്രുണൈ]], [[കമ്പോഡിയ]] [[ചൈന]], [[ഭാരതം]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമാർ]], [[നേപ്പാൾ]], [[തായ്‌ലൻഡ്]], [[വിയറ്റ്നാം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണുന്നു. ==അവലംബം== *''A Guide to the Pigeons and Doves of the World'' by David Gibbs, Eustace Barnes & John Cox. Yale University Press (2001), ISBN 0-300-07886-2. {{Reflist}} 0uu4aogv67qm6o4t6qko37pobkzofs9 4617184 4617182 2026-05-04T11:20:50Z Sneha Forestry 184179 4617184 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = പൊകണ പ്രാവ് | image = Mountain Imperial Pigeon.jpg|thumb|Mountain Imperial Pigeon in Western Ghats, India | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{IUCN|id=22691780 |title=''Ducula badia'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}</ref> | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Columbiformes]] | familia = [[Columbidae]] | genus = ''[[Ducula]]'' | species = ''D. badia'' | binomial = ''Ducula badia'' | binomial_authority = ([[Thomas Stamford Raffles|Raffles]], 1822) | synonyms = }} ഇംഗ്ലീഷിൽ '''Mountain Imperial Pigeon''' , '''Maroon-backed Imperial Pigeon''', '''Hodgson's Imperial Pigeon''' എന്നൊക്കെ പേരുകളുള്ള പൊകണ പ്രാവിൻറെ ശാസ്ത്രീയ നാമം ''Ducula badia'' എന്നാണ്. <ref name=Ali>{{cite book|author=Ali, S.|year=1993|title=The Book of Indian Birds|publisher=Bombay Natural History Society|location=Bombay|isbn=0-19-563731-3}}</ref> ==വിവരണം== [[image:DuculaBadiaInsignis.jpg|thumb|left|ഉപവിഭാഗം ''insignis'']] ഈ വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ട ഏറ്റവും വലിയ പക്ഷിയാണ്. 43-51 സെ.മീ നീളം. <ref name=Ali/> സാമാന്യം വലിയ വാൽ. വീതിയുള്ള, വട്ടത്തിലുള്ള ചിറകുകൾ. തലയും കഴുത്തും അടിവശവും പച്ച കലർന്ന ചാരനിറം. വെള്ള കഴുത്തും തവിട്ടു കലർന്ന കരിംചുവപ്പു മുകൾ വശവും ചിറകുകളും. ചിറകിന്റെ അടിവശം ചാരനിറത്തിൽ കറുപ്പ് വരകളുള്ളതുമാണ്. തൊട്ടടുത്ത് നിന്നു മാത്രം കേൾക്കാൻ സാധിക്കുന്ന മുഴക്കമുള്ള ശബ്ദം. ===സ്വഭാവ സവിശേഷതകൾ=== പൊതുവേ ഒറ്റക്കൊറ്റക്കാണ് കാണുന്നതെങ്കിലും ചേക്കേറുന്ന സമയങ്ങളിലും വലിയ മലകൾക്കു കുറുകെ പറക്കുമ്പോഴും ഇരുപത് അംഗങ്ങൾ വരെയുള്ള കൂട്ടങ്ങളാകാറുണ്ട്. ഇലകൾക്കിടയിൽ ഇരിക്കുകയും മരങ്ങൾക്കു മുകളിലായി മാത്രം പറക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു കൊണ്ട് ഇവയെ കണ്ടുകിട്ടാൻ വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. ===പ്രജനനം=== വടക്കൻ മേഖലകളിൽ മാർച്ച് മുതൽ ആഗസ്റ്റ് വരെയാണ് പ്രജനന കാലം [[ഭാരതം| ഭാരതത്തിന്റെ]] തെക്കു ഭാഗങ്ങളിൽ ഇത് ജനുവരി മുതൽ മേയ് വരെയാണ്. കൂട് താരതമ്യേന ചെറിയ 5-8 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള മരങ്ങളിലാണ്. രണ്ടു മുട്ടകളിടും. പൂവനും പിടയും അടയിരിക്കും. [[Image:Mountain Imperial-pigeon.ogv|thumb|right|ആണ്, [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]]യിലെ ഫ്രാസേർസ് കുന്നിൽ 1997]] ==വിതരണം== ഇവയെ [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ബ്രുണൈ]], [[കമ്പോഡിയ]] [[ചൈന]], [[ഭാരതം]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലയേഷ്യ|മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമാർ]], [[നേപ്പാൾ]], [[തായ്‌ലൻഡ്]], [[വിയറ്റ്നാം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണുന്നു. ==അവലംബം== *''A Guide to the Pigeons and Doves of the World'' by David Gibbs, Eustace Barnes & John Cox. Yale University Press (2001), ISBN 0-300-07886-2. {{Reflist}} n26elxwnbpyzrcrynmwoqlr9rnoo2lw 0 273464 4617038 4604106 2026-05-03T17:32:46Z ~2026-26923-39 217235 4617038 wikitext text/x-wiki *[[വേങ്ങയിൽ കുഞ്ഞിരാമൻ നായനാർ|വേങ്ങയിൽ കുഞ്ഞിരാമൻ നായനാർ(കേസരി)]] *[[അമ്പാടി നാരായണപ്പൊതുവാൾ]] *[[സി. എസ്. ഗോപാലപ്പണിക്കർ]] *[[മൂർക്കോത്തു കുമാരൻ]] *[[കെ. സുകുമാരൻ]] *[[ഇ. വി. കൃഷ്ണപിള്ള]] *[[വി.ടി. ഭട്ടതിരിപ്പാട്]] *[[മുത്തിരിങ്ങോട്ട് ഭവത്രാതൻ നമ്പൂതിരിപ്പാട്]] *[[കാരൂർ നീലകണ്ഠപ്പിള്ള]] *[[പി. കേശവദേവ്]] *[[ലളിതാംബിക അന്തർജനം]] *[[വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ]] *[[പൊൻകുന്നം വർക്കി]] *[[തകഴി ശിവശങ്കരപ്പിള്ള]] *[[എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട്]] *[[ഉറൂബ്|ഉറൂബ് പി. സി. കുട്ടികൃഷ്ണൻ]] *[[പുളിമാന പരമേശ്വരൻപിളള]] *[[നാഗവള്ളി ആർ.എസ്. കുറുപ്പ്]] *[[മുട്ടത്തു വർക്കി]] *[[വെട്ടൂർ രാമൻ നായർ]] *[[കെ. സരസ്വതി അമ്മ]] *[[ടി.കെ.സി. വടുതല|ടി. കെ. സി. വടുതല]] *[[എൻ.പി. ചെല്ലപ്പൻനായർ|എൻ. പി. ചെല്ലപ്പൻ നായർ]] *[[ഇ.എം. കോവൂർ|ഇ. എം. കോവൂർമാർഷൽ]] *[[എം. എൻ. ഗോവിന്ദൻ നായർ]] *[[ചെറുകാട്]] *[[എം. ഗോവിന്ദൻ]] *ഐ. കെ. കെ. എം *[[എം. ടി. വാസുദേവൻ നായർ]] *[[ആനന്ദക്കുട്ടൻ]] *[[പി.കെ. രാജരാജ വർമ|പി. കെ.രാജരാജ വർമ]] *[[വേളൂർ കൃഷ്ണൻകുട്ടി]] *[[പി. സുബ്ബയാപിള്ള]] *[[എൻ.പി. മുഹമ്മദ്]] *[[ടി. പദ്മനാഭൻ]] *[[മാധവിക്കുട്ടി]] *[[കോവിലൻ]] *[[ജി. വിവേകാനന്ദൻ]] *[[പോഞ്ഞിക്കര റാഫി]] *[[പാറപ്പുറത്ത്]] *[[നന്തനാർ|നാന്തനാർ]] *[[കെ.ടി. മുഹമ്മദ്]] *[[പട്ടത്തുവിള കരുണാകരൻ]] *[[എൻ. മോഹനൻ]] *[[ജി.എൻ. പണിക്കർ|ജി. എൻ. പണിക്കർ]] *[[സി. വി. ശ്രീരാമൻ]] *[[വൈശാഖൻ]] *[[രാജലക്ഷ്മി]] *[[കാക്കനാടൻ]] *[[ഒ. വി. വിജയൻ]] *[[വി. കെ. എൻ]] *[[ആനന്ദ്]] *[[എം. പി. നാരായണപിള്ള]] *[[പുനത്തിൽ കുഞ്ഞബ്ദുള്ള]] *[[എം. മുകുന്ദൻ]] *[[സേതു]] *[[എം. സുകുമാരൻ]] *[[സക്കറിയ]] *[[പി. പത്മരാജൻ]] * [[വി.പി. ശിവകുമാർ|വി. പി. ശിവകുമാർ]] *[[എസ്.വി. വേണുഗോപൻ നായർ|എസ്. വി. വേണുഗോപൻ നായർ]] *[[എൻ.എസ്‌. മാധവൻ|എൻ. എസ്. മാധവൻ]] *[[മുണ്ടൂർ കൃഷ്ണൻകുട്ടി]] *[[ശത്രുഘ്നൻ]] *തേക്കിൻകാടു ജോസഫ് *[[ടി.വി. കൊച്ചുബാവ|ടി. വി. കൊച്ചുവാവ]] *വി. എസ്. അനിൽകുമാർ *[[സി.വി. ബാലകൃഷ്ണൻ|സി. വി. ബാലകൃഷ്ണൻ]] *[[യു.കെ. കുമാരൻ|യു. കെ. കുമാരൻ]] *[[എൻ. പ്രഭാകരൻ]] *[[പി. സുരേന്ദ്രൻ]] *[[വി.ആർ. സുധീഷ്|വി. ആർ. സുധീഷ്]] *വി.ബി. ജ്യോതി രാജ് *[[എം. രാജീവ്കുമാർ]] *കുമാരി എൻ കൊട്ടാരം *[[അഷിത]] *[[ബി. മുരളി]] *[[ബെന്യാമിൻ]] *[[സന്തോഷ് ഏച്ചിക്കാനം]] *[[സുസ്മേഷ് ചന്ത്രോത്ത്]] *[[അശോകൻ ചരുവിൽ]] *[[സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ]] *[[പി. രഘുനാഥ്]] *[[ടി.പി. വേണുഗോപാലൻ]] *[[പി.എഫ്. മാത്യൂസ്]] *ജോർജ് ജോസഫ് കെ. *[[സിതാര. എസ്.]] *[[ഇന്ദു മേനോൻ]] *മനോജ് ജാദവേദര് *ഇന്ദുചൂഡൻ കിഴക്കേടം *സോക്രട്ടീസ് കെ. വാലത്ത് *[[അർഷാദ് ബത്തേരി]] *രാജേഷ് ശ്രീധർ * [[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]] 7jqqwmbtkh7k7p4turgvqf8jcecjifo 0 288136 4617096 3644589 2026-05-04T03:59:13Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617096 wikitext text/x-wiki [[ഗുദം]], [[മൂത്രനാളം]], [[യോനി]] എന്നിവയിലൂടെ ദ്രാവകരൂപത്തിലുള്ള മരുന്നുകൾ പ്രവേശിപ്പിക്കുന്നതിന്‌ '''വസ്‌തി''' എന്നുപറയുന്നു. മൃഗങ്ങളുടെ മൂത്രസഞ്ചി ഈ പ്രക്രിയയ്‌ക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്നതിനാൽ വസ്‌തി എന്ന പേരുവന്നു..<ref name="mangalam-ഖ" >{{Cite web |url=http://www.mangalam.com/health/ayurveda/203743#sthash.R1N4YcFO.dpuf |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-08-27 |archive-date=2015-07-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150701113134/http://www.mangalam.com/health/ayurveda/203743#sthash.R1N4YcFO.dpuf |url-status=dead }}</ref> വിവിധ തരത്തിലുള്ള വാതവികാരങ്ങൾക്ക് അഗ്രഗണ്യമായ ചികിത്സയാണ് വസ്തി കർമ്മം. വസ്തി ദ്രവ്യങ്ങളെ ഗുദമാർഗ്ഗേണ ശരീരത്തിനുള്ളിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ച് ദോഷങ്ങളെ പുറന്തള്ളുകയാണ് ഈ ചികിത്സയിൽ ചെയ്യുന്നത്. ഇതിൽ ഉപയോഗിയ്ക്കുന്ന ഔഷധങ്ങളുടെ മിശ്രണത്തിൽ വരുത്തുന്ന മാറ്റമനുസരിച്ച് ഇത് പലതരത്തിലുണ്ട്. സ്‌നേഹ വസ്തി, ക്ഷീര വസ്തി, വൈതരണ വസ്തി മുതലായവ ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇവ കൂടാതെ മൂത്രത്തിലൂടെയും യോനി മാർഗ്ഗത്തിലൂടെയും വസ്തി കർമ്മം പ്രയോഗിയ്ക്കാറുണ്ട്. ഇത് രോഗികളുടേയും രോഗത്തിന്റേയും അവസ്ഥ അനുസരിച്ച് ഡോക്ടറുടെ നിർദ്ദേശ പ്രകാരവും ഡോക്ടറുടെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിലും മാത്രമേ ചെയ്യാൻ പാടുള്ളൂ..<ref name="infomalayalee-ക">{{cite web|title=പഞ്ചകർമ്മ- ആയൂർവേദത്തിന്റെ അമൂല്യ സമ്പത്ത്|url=http://infomalayalee.com/index.php?page=newsDetail&id=25003|author=|publisher=INFO മലയാളി.കോം|date=12 ഡിസംബർ 2012|type=പത്രലേഖനം|accessdate=11 ജൂലൈ 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140711161111/http://infomalayalee.com/index.php?page=newsDetail&id=25003|archivedate=2014-07-11|10=|url-status=live}}</ref> == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} {{പഞ്ചകർമ്മം}} {{ആയുർവേദം}} [[വർഗ്ഗം:പഞ്ചകർമ്മം]] tezjdwaza00padqma9bmbc790try00y 0 296138 4617146 3982290 2026-05-04T08:41:20Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617146 wikitext text/x-wiki {{Infobox airline | airline = Virgin Galactic | image = [[Image:Virgin Galactic.png]] | image_size = | alt = | IATA = – | ICAO = VGX | callsign = Galactic | founded = {{start date|2004|df=y}} | commenced = | ceased = | aoc = | bases = [[Spaceport America]]<br />[[Mojave Air & Space Port]] | hubs = | secondary_hubs = | focus_cities = | frequent_flyer = | lounge = | alliance = | subsidiaries = | fleet_size = | destinations = | company_slogan = | parent = [[Virgin Group]] | headquarters = [[Mojave, California]] | key_people = [[Richard Branson]] <small>([[Chairman]])</small><br />[[George T. Whitesides|George Whitesides]] <small>([[CEO]])</small><br />[[Jon Campagna]] <small>([[CFO]])</small><br />[[Mike Moses]] <small>([[President (corporate title)|President]])</small><br />[[Julia Hunter]] <small>([[Vice President]])</small> | revenue = | operating_income = | net_income = | profit = | assets = | equity = | num_employees = | website = {{URL|http://www.virgingalactic.com}} }} ബഹിരാകാശ വിനോദയാത്ര ഉദ്ദേശിച്ച് രുപീകരിച്ച ഒരു വ്യവസായസ്ഥാപനമാണ് '''വിർജിൻ ഗാലക്ടിക്'''.<ref>http://www.britannica.com/EBchecked/topic/1676139/Virgin-Galactic</ref> ബ്രിട്ടീഷ് വ്യവസായ സ്ഥാപനമായ വിർജിൻ ഗ്രൂപ്പിലുള്ള ഒരു കമ്പനിയാണിത്. ഭൂമിയോട് വളരെ ചേർന്നുള്ള ഭ്രമണപഥത്തിൽ യാത്രക്കാരെ വ്യവസായാടിസ്ഥാനത്തിൽ എത്തിയ്ക്കുന്നതിനും മറ്റു ഗവേഷണങ്ങൾക്കുമായി രൂപകല്പന ചെയ്തതാണിത്.<ref>{{cite news | url=http://www.foxnews.com/science/2013/04/30/sir-richard-branson-plans-orbital-spaceships/ | title= Sir Richard Branson plans orbital spaceships for Virgin Galactic, 2014 trips to space | publisher= foxnews.com}}</ref> [[File:WhiteKnight Two flying.jpg|right|thumb|White Knight Two in the air]] ==2014 ലെ ദുരന്തം== ഒക്ടോബർ 31 നു സ്പേസ് ഷിപ്പ് 2 എന്ന വ്യോമപേടകം തകർന്ന് ഒരു പൈലറ്റ് കൊല്ലപ്പെടുകയും സഹവൈമാനികനു പരിക്കേൽക്കുകയും ഉണ്ടായി.<ref>മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം നവംബർ 2. 2014 പേജ് 16</ref> ==പുറംകണ്ണികൾ== * {{Official website|virgingalactic.com|Virgin Galactic}} * [http://www.thespaceshipcompany.com The Spaceship Company] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210419184409/http://www.thespaceshipcompany.com/ |date=2021-04-19 }} * [http://spacefellowship.com/News/?p=7772 Virgin Galactic’s SpaceShipTwo Mothership Makes Maiden Flight] * [http://www.space.com/php/video/player.php?video_id=Virgin_galactic01 Virgin Galactic:Let the Journey Begin (Video)] * [http://www.spacedaily.com/news/spacetravel-05zzzg.html Branson And Rutan Launch New Spaceship Manufacturing Company]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.space.com/news/050815_virgingalactic_itar.html U.S. Okays Virgin Galactic Spaceship Plans] * [http://www.msnbc.msn.com/id/11630251 New Mexico Spaceport Bills Signed] * [http://www.space-travel.com/reports/Lloyds_Eyes_Covering_Virgin_Spaceflights.html Lloyds Eyes Covering Virgin Spaceflights] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090317023224/http://www.space-travel.com/reports/Lloyds_Eyes_Covering_Virgin_Spaceflights.html |date=2009-03-17 }} * [http://spacefellowship.com/News/?p=6155 Virgin Galactic Rolls Out Mothership "Eve“] * [http://astrotalkuk.org/2011/01/26/episode-38-january-23rd-2011-want-to-be-an-astronaut-book-a-ticket-online/ An interview on www.astrotalkuk.org with Nigel Henbest who has booked and is due to fly in about 2013] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141102115131/http://astrotalkuk.org/2011/01/26/episode-38-january-23rd-2011-want-to-be-an-astronaut-book-a-ticket-online/ |date=2014-11-02 }} * [http://watchdog.org/127858/spaceport-virgin-galactic/ Watchdog.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161012181402/http://watchdog.org/127858/spaceport-virgin-galactic/ |date=2016-10-12 }} ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ബഹിരാകാശവാഹനങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:വ്യവസായസ്ഥാപനങ്ങൾ]] 46ms57hoyowfo829jtd66wkumjja9kn 0 296526 4617113 4616146 2026-05-04T06:32:03Z Sreehari lijinas 209493 മണത്തയിൽ നിന്നുള്ള പൂച്ചയുടെ ചിത്രം ചേർത്തു 4617113 wikitext text/x-wiki {{featured}}{{prettyurl|Cat}}{{Taxobox | name = വളർത്തുപൂച്ച<ref name=msw3>{{MSW3 Wozencraft}}</ref><ref>{{Cite web quick|url=http://www.itis.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=180586 |title=ITIS Standard Report Page: Felis |publisher=Integrated Taxonomic Information System |accessdate=26 August 2009}}</ref> | status = വളർത്തുമൃഗം <!-- There has been extensive discussion about the choice of image in this infobox. Before replacing this image with something else, consider if it actually improves on the ENCYCLOPEDIC CRITERIA which led to this choice. See [[Talk:Cat]] and [[Talk:Cat/Lead photo]] and if in doubt, DISCUSS IT FIRST! --> | image = Collage of Six Cats-02.jpg<!--please do not change without consensus, see talk page--> | image_width= 250px | image_caption = | regnum = [[Animal]]ia | phylum = [[Chordate|Chordata]] | classis = [[Mammal]]ia | ordo = [[Carnivora]] | familia = [[Felidae]] | genus = ''[[Felis]]'' | species = '''''F. catus''''' | binomial = ''Felis catus'' | binomial_authority = [[Carl Linnaeus|Linnaeus]], [[10th edition of Systema Naturae|1758]]<ref name="Linaeus1758" /> | synonyms = <small>''Felis catus domestica'' (invalid junior synonym)<ref>{{Cite web quick |url = http://www.itis.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=727487 |title = ITIS Standard Report Page: Felis catus domestica |author=[[Integrated Taxonomic Information System|ITIS]]}}</ref><br /> ''Felis silvestris catus''<ref name=Driscoll>{{Cite journal|author=Driscoll CA, Macdonald DW, O'Brien SJ |title=In the Light of Evolution III: Two Centuries of Darwin Sackler Colloquium: From wild animals to domestic pets, an evolutionary view of domestication |journal=Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume=106 |issue=S1 |pages=9971–9978 |year=2009|pmid=19528637 |doi=10.1073/pnas.0901586106 |first1=CA |first2=DW |first3=SJ |pmc=2702791|ref=harv |issn = 0027-8424 }}</ref></small> }} [[പ്രമാണം:മരത്തിൽ മറഞ്ഞു നിൽക്കുന്ന പൂച്ച.jpg|നടുവിൽ|ലഘുചിത്രം|നാടൻ പൂച്ച മണത്തണയിൽ നിന്നും]]<!-- {{Spoken Wikipedia-3|2007–05–13|En-Cat_(part_1). ogg|En-Cat_(part_2). ogg|En-Cat_(part_3). ogg|}} --> [[മനുഷ്യൻ|മനുഷ്യർ]] വളർത്തുന്ന ഒരു അരുമയായ മൃഗമാണ്‌ '''പൂച്ച''' (ഇംഗ്ലീഷ്: ''Cat''/''House Cat'', ശാസ്ത്രീയനാമം: ഫെലിസ് കാതുസ് - Felis catus) [[എലി|എലിയെ]] പിടിക്കുവാനും പാമ്പ്‌ പോലെയുള്ള ഇഴ ജന്തുക്കളുടെ ശല്യം കുറയ്ക്കുവാനും കൂട്ടിനുമായാണ് പൂച്ചയെ വളർത്തുന്നത്. മനുഷ്യനുമായി ഏകദേശം 9,500-ഓളം വർഷത്തെ ബന്ധമുണ്ട് ഇവയ്ക്ക്.<ref name="9500 years">{{cite web |title=Oldest Known Pet Cat? 9500-Year-Old Burial Found on Cyprus |url=http://news.nationalgeographic.com/news/2004/04/0408_040408_oldestpetcat.html |accessdate=2007-03-06 |date=2004-04-08 |publisher=National Geographic News}}</ref> 10,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് സ്വയം ഇണങ്ങുന്നതരം കാട്ടുപൂച്ചകളിൽ (Felis silvestris lybica) നിന്ന് പരിണാമപ്പെട്ടു വന്നതായിരിക്കാം ഇന്നത്തെ പൂച്ചകൾ എന്നു കരുതുന്നു. പൂച്ചയെ വളർത്തുന്നവർ അവയ്ക്ക് പേവിഷ ബാധയ്ക്കുള്ള കുത്തിവെപ്പ് കൃത്യമായി എടുക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ്. ഇത് പൂച്ചകളിൽ നിന്ന് മനുഷ്യരിലേക്കുള്ള പേവിഷ ബാധ തടയുന്നു. എന്നാൽ ഇതേപറ്റി പലരും ബോധവാന്മാരല്ല. കേരളത്തിൽ മൃഗാശുപത്രികൾ മുഖേന പേവിഷ ബാധയ്ക്കുള്ള കുത്തിവെപ്പ് ലഭ്യമാണ്.<ref name="SciencemagNEO">{{cite web | title = The Near Eastern Origin of Cat Domestication | url = http://www.sciencemag.org/cgi/content/abstract/1139518| accessdate = ജൂൺ 30, 2007}}</ref> മനുഷ്യർക്ക് കേൾക്കാവുന്നതിലും വളരെ ഉയർന്ന [[ആവൃത്തി|ആവൃത്തിയിലുള്ള]] [[ശബ്ദം|ശബ്ദങ്ങൾ]] (64 കിലോ ഹേർട്സ് വരെ) പൂച്ചയ്ക്ക് ശ്രവിക്കാനാകും. സാമാന്യബുദ്ധി പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന പൂച്ചയെ ലളിതമായ ആജ്ഞകൾ അനുസരിക്കുന്ന രീതിയിൽ പരിശീലിപ്പിക്കുവാൻ സാധിക്കും. ലളിതമായ ഉപകരണങ്ങൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുവാനും ചില പൂച്ചകളെക്കൊണ്ട് സാധിച്ചിട്ടുണ്ട്. വിവിധതരത്തിലുള്ള ശബ്ദങ്ങളും പല ശരീര ചലനങ്ങളും ഇവ ആശയവിനിമയത്തിനു വേണ്ടി ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name=Channel3000Meows>{{cite web | url = http://www.channel3000.com/news/1472741/detail.html | title = Meows Mean More To Cat Lovers | publisher = Channel3000.com | accessdate = 2006–06–14 | archive-date = 2003-08-04 | archive-url = https://web.archive.org/web/20030804205624/http://www.channel3000.com/news/1472741/detail.html | url-status = dead }}</ref> [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കയിലെ]] [[കാറ്റ് ജീനോം പ്രൊജക്റ്റ്]], [[മനുഷ്യൻ|മനുഷ്യർക്ക്]] ഉണ്ടാകുന്ന ജനിതക വൈകല്യങ്ങളും [[പകർച്ചവ്യാധി|പകർച്ചവ്യാധികളും]], [[ജനിതകശാസ്ത്രം|ജീനുകളുടെ]] പരിണാമവും എല്ലാം മനസ്സിലാക്കാൻ പൂച്ചയെ പഠനവിധേയമാക്കുന്നു. മാംസാഹാരപ്രിയരായ പൂച്ചക്ക് സസ്യാഹാരം ദഹിപ്പിക്കാനുള്ള കഴിവു കുറവാണ്. മധുരം തിരിച്ചറിയാനും ഇവക്ക് കഴിവില്ല.<ref>{{Cite web |url=http://www.independencedogs.org/cats-their-life.htm |title=കാറ്റ് ലൈഫ് |access-date=2011-12-01 |archive-date=2011-07-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110726205746/http://www.independencedogs.org/cats-their-life.htm |url-status=dead }}</ref> == പരിണാമശാസ്ത്രം == നാട്ടുപൂച്ചയും അതിന്റെ [[ജീവപരിണാമം|പരിണാമത്തിലെ]] ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വർഗ്ഗമായ [[കാട്ടുപൂച്ച|കാട്ടു പൂച്ചയും]] 38 [[ക്രോമസോം സംഖ്യ|ക്രോമോസോമുകൾ]] വീതം ഉള്ളവരാണ്. പൂച്ചയുടെ ക്രോമസോമുകളിൽ [[മനുഷ്യൻ|മനുഷ്യർക്ക്]] ഉള്ളതുപോലെയുള്ള 200 [[ജനിതകവൈകല്യങ്ങൾ]] ഇതുവരെ കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പൂച്ചകൾക്കുണ്ടാകുന്ന അസുഖങ്ങളിൽ പലതിനും നിദാനമായ ജനിതകതകരാറുകൾ ഇതിനോടകം [[ശാസ്ത്രലോകം]] മനസ്സിലാക്കിക്കഴിഞ്ഞു. രോമങ്ങളുടെ നിറങ്ങൾക്ക് കാരണമായ [[ജീൻ|ജീനുകളേയും]] തിരിച്ചറിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ഈ ജീനുകളുടെ ചേർച്ചയിലൂടെ വ്യത്യസ്ത ഫീനോടൈപ്പുകൾ ഉണ്ടാകാം. ചില അല്ലേലുകൾ(Alleles) [[മുടി|മുടിയുടെ]] നീളം, നിറം എന്നിവയും [[വാൽ|വാലിന്റെ]] വലിപ്പം/[[വാൽ]] തന്നെ ഇല്ലാതിരിക്കൽ എന്നിവയെ തീരുമാനിക്കാനുള്ള കഴിവുണ്ടെന്നും പോളിജീനുകൾക്ക് മേല്പറഞ്ഞവയെ സ്വാധീനിക്കാനും ശേഷിയുണ്ടെന്നും കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. <!-- The combination of them gives different [[phenotype]]s. Features like hair length, lack of tail or presence of a very short tail (bobtail cat) are also determined by single alleles and modified by polygenes. --> [[അമേരിക്ക|അമേരിക്കയിലെ]] നാഷണൽ ക്യാൻസർ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്-ഫ്രെഡെറിക്ക് കാൻസർ റിസർച്ച് ആന്റ് ഡെവലപ്മെറ്റ് സെന്ററിന്റെ (സ്ഥലം: മേരിലാന്റിലുള്ള ഫ്രെഡെറിക്ക്) മേൽനോട്ടത്തിൽ നടക്കുന്ന [[കാറ്റ് ജീനോം പ്രൊജക്റ്റ്]], [[മനുഷ്യൻ|മനുഷ്യർക്ക്]] ഉണ്ടാകുന്ന ജനിതക വൈകല്യങ്ങളും [[പകർച്ചവ്യാധി|പകർച്ചവ്യാധികളും]], [[ജനിതകശാസ്ത്രം|ജീനുകളുടെ]] പരിണാമവും എല്ലാം മനസ്സിലാക്കാൻ പൂച്ചയെ പഠനവിധേയമാക്കുന്നു. നീലക്കണ്ണുകൾ ഉള്ള എല്ലാ വെളുത്ത പൂച്ചകളും ബധിരർ ആണെന്നുള്ള ഒരു അന്ധവിശ്വാസം നിലവിലുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പൂച്ചകളെ വളർത്തുന്നവർ ഇത്തരം പൂച്ചകളെ ഒഴിവാക്കാറുമുണ്ട്. എന്നാൽ നീലക്കണ്ണുകളുള്ള അധികം പൂച്ചകൾക്കും നന്നായിത്തന്നെ [[ചെവി]] കേൾക്കാൻ സാധിക്കും. എന്നാൽ, വെള്ളനിറമുള്ള പൂച്ചകളിൽ, നീലക്കണ്ണുകൾ ഉള്ള പൂച്ചകൾക്ക് മറ്റ് നിറങ്ങൾ കണ്ണിനുള്ളവരേക്കാൾ കേൾവിശക്തി കുറയുവാനുള്ള ജനിതക വൈകല്യം ഉണ്ടാകും.{{Fact}} പൂ‍ച്ച ജാതികളിൽ ഒന്നിനും മധുരം അറിയാനുള്ള കഴിവ് ജനിതകത്തകരാറുമൂലം ലഭിച്ചിട്ടില്ല; ഇതുകൊണ്ട്തന്നെ ഫലങ്ങൾ അടക്കമുള്ള മധുരമുള്ള ഭക്ഷണങ്ങൾ പൂച്ചകൾക്ക് പഥ്യമാകാറില്ല.<ref name=sugar/> == ചരിത്രം == പുരാതന [[ഈജിപ്റ്റ്|ഈജിപ്റ്റിലെ]] ജനങ്ങൾ അവിടെത്തന്നെയുള്ള ഒരു വിഭാഗം മൃഗത്തെ ഇണക്കിയെടുത്ത് വീട്ടുമൃഗങ്ങളാക്കിയതാണ് പൂച്ചകൾ എന്നാണ് വിശ്വാസം.<ref name=nyt>[http://www.nytimes.com/2007/06/29/science/29cat.html?em&ex=1183348800&en=46920e3fe2f7c649&ei=5087%0A Study Traces Cat’s Ancestry to Middle East.]By Nicholias Wade. Published: [[June 29]], [[2007]]. ''The New York Times'' (Science). Retrieved on: [[January 23]] [[2008]]</ref>സയൻസ് എക്സ്പ്രസ് മാസികയിൽ, നാഷണൽ ക്യാൻസർ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്, 2007-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു പഠനത്തിൽ പറയുന്നത്, 10,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് സ്വയം ഇണങ്ങുന്നതരം കാട്ടുപൂച്ചകളിൽ (Felis silvestris lybica) നിന്ന് പൂച്ചകൾ പരിണാമപ്പെട്ടു വന്നു എന്നാണ്. <ref name=SciencemagNEO/> == വിതരണം (ആവാസവ്യവസ്ഥ) == ഇന്നത്തെ നാട്ടുപൂച്ചയുടെ പൂർവ്വികരായ [[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കൻ]] കാട്ടു പൂച്ച (''Felis silvestris lybica'') [[മരുഭൂമി]] സമാനമായ കാലാവസ്ഥയിൽ ജീവിച്ചിരുന്നവയാണ്. ഇന്നത്തെ പൂച്ചയുടെ പല സ്വഭാവഗുണങ്ങളിൽ നിന്നും അത് വ്യക്തമാകുന്നുണ്ട്. കാട്ടുപൂച്ചകൾ (''Felis sylvestris'') [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയും]] [[അന്റാർട്ടിക്ക|അന്റാർട്ടിക്കയും]] ഒഴികെയുള്ള എല്ലാ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലും കണ്ടുവരുന്നു. എന്നാൽ ഫെറൽ പൂച്ചകൾ (''feral cats'') [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയൻ]] പ്രാന്ത്രപ്രദേശങ്ങളിലാണ് കണ്ട് വരുന്നത്. <ref>{{cite web | url = http://www.abc.net.au/rn/science/ockham/stories/s64308.htm | title = www.abc.net. au/rn/science/ockham/stories/s64308.htm<!-- INSERT TITLE --> | accessdate = 2007-05-26 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20000307113703/http://www.abc.net.au/rn/science/ockham/stories/s64308.htm | archivedate = 2000-03-07 | url-status = live }}</ref> വരണ്ടുണങ്ങിയ മുഖപ്രകൃതിയാണ് ഇവയ്ക്ക്. ഇവയ്ക്ക് മുഖം മണലിൽ പൂഴ്തി വച്ച് ഇരിക്കാൻ വലിയ താത്പര്യമാണ്. [[ജലം]] പരമാവധി ശരീരത്തിൽ തന്നെ സംരക്ഷിക്കാനായി ഇവയുടെ [[മൂത്രം]] കുറുകിയിരിക്കും. [[ഇര|ഇരയെ]] പിടിക്കാനായി പതുങ്ങിയിരിക്കുന്ന സമയത്ത് വളരെയധികം നേരം ഒരു അനക്കവും കൂടാതെയിരിക്കാൻ ഈ പൂച്ചയ്ക്ക് കഴിയും. വടക്കേ [[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കയിൽ]] ഇന്നത്തെ വീട്ട് പൂച്ചകളുടെ പൂർവികരുമായി ബന്ധമുള്ള ചെറിയ കാട്ടുപൂച്ചകൾ ഇന്നും കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്. [[മരുഭൂമി|മരുഭൂമിയിൽ]] ജീവിച്ചവരായിരുന്നു പൂച്ചകളുടെ പൂർവ്വികർ എന്നതിനാൽ പൂച്ചകൾക്ക് ചൂടുള്ള [[കാലാവസ്ഥ]] വളരെ ഇഷ്ടമാണ്. പകൽ സമയത്ത് പൂച്ചകൾ വെയിൽ കാഞ്ഞ് കിടക്കാറുണ്ട്. 44.5&nbsp;°C (112&nbsp;°F) താപനില മനുഷ്യർക്ക് അസഹനീയമായി തോന്നിത്തുടങ്ങുമെങ്കിലും 52&nbsp;°C (126&nbsp;°F) വരെ പൂച്ചകൾക്ക് സുഖകരമായ താപനിലയാണ്. ചൂട് പോലെ തന്നെ തണുപ്പും പൂച്ചകൾക്ക് സഹിക്കാൻ എളുപ്പമാണ്; തണുപ്പു കുറേ നേരത്തേയ്ക്ക് പാടില്ല എന്ന് മാത്രം. നോർവീജിയൻ കാട്ട് പൂച്ചയ്ക്കും [[മെയ്ൻ കൂൺ|മൈൻ കൂൺ]] എന്നയിനം പൂച്ചയ്ക്കും മറ്റ് പൂച്ചകളേക്കാളധികം രോമം കാണപ്പെടുന്നുവെങ്കിലും ഇവയ്ക്കും തണുപ്പിനെ (മഴ, മഞ്ഞ്, മൂടൽമഞ്ഞ്) പ്രതിരോധിക്കാനുള്ള ശക്തി കുറവാണ്. അങ്ങനെയുള്ള കാലാവസ്ഥയിൽ പൂച്ചയുടെ ശരീരതാപനിലയായ 39&nbsp;°C (102&nbsp;°F) നിലനിർത്താൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. വെള്ളത്തിൽ മുങ്ങിക്കിടക്കുന്നത് പൊതുവേ പൂച്ചകൾക്ക് ഇഷ്ടമല്ല. എന്നാൽ ടർക്കിഷ് വാൻ എന്നയിനം പൂച്ചയ്ക്ക് മാത്രം വെള്ളത്തിനോട് താത്പര്യമാണ്. <ref>{{cite web| url=http://www.swimmingcats.com/faqs.html| title=www. swimmingcats. com/faqs. html<!-- INSERT TITLE -->| accessdate=2007-05-26| archive-date=2006-11-18| archive-url=https://web.archive.org/web/20061118171210/http://www.swimmingcats.com/faqs.html| url-status=dead}}</ref> അബിസിനിയൻ (''Abyssinians'') എന്നയിനം പൂച്ചയ്ക്കും ബംഗാൾ പൂച്ചയ്ക്കും ഇതുപോലെ തന്നെ മറ്റ് പൂച്ചകൾക്കുള്ളയത്ര വെള്ളത്തിനോട് വിരോധം ഉണ്ടാകാറില്ല. == വിവരണം == === വലിപ്പം === പൂച്ചകൾക്ക് സാധാരണഗതിയിൽ 2.5 കിലോഗ്രാം മുതൽ 7 കിലോഗ്രാം വരെ ഭാരം ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. എന്നാൽ മൈൻ കൂൺ (Maine Coon) പോലെയുള്ള ചില ജനുസ്സുകൾക്ക് 11.3 കിലോഗ്രാമിൽക്കൂടുതൽ തൂക്കം വരെ ഉണ്ടാകും. അമിതമായി ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്ന ചില പൂച്ചകൾക്ക് 23 കിലോഗ്രാം വരെ ഭാരം ഉണ്ടായിട്ടുള്ളതായി കണ്ടിട്ടുണ്ട്. അതുപോലെ, 1.8 കിലോഗ്രാമിൽ താഴെ ഭാരമുള്ള പൂച്ചകളും ഉണ്ടെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web | url = http://www.messybeast.com/dwarfcats.html | title = DWARF, MIDGET AND MINIATURE CATS | accessdate = 2007–03–06}}</ref> ലഭ്യമായ രേഖകളനുസരിച്ച് ഏറ്റവും ഭാരമേറിയ പൂച്ചയ്ക്ക് 21.297 കിലോഗ്രാമാണ് തൂക്കമുള്ളത്.<ref>Cat World (2008). Cat World Records: Heaviest Cat. Retrieved on 2008–07–30 from http://www.cat-world.com.au/CatRecords.htm.</ref><ref>Moore, Glenda (2008). Those Amazing Cats. CatStuff. Retrieved on 2008–07–30 from http://www.xmission.com/~emailbox/records.htm.</ref> === അസ്ഥികൂടം === പൂച്ചകൾക്ക് എല്ലാ [[സസ്തനി|സസ്തനികളേയും]] പോലെ 7 [[നട്ടെല്ല്|കശേരുക്കൾ]] [[കഴുത്ത്|കഴുത്തിലും]] (cervical vertebrae) 13 [[നട്ടെല്ല്|കശേരുക്കൾ]]‍ [[നെഞ്ച്|നെഞ്ചിലും]] (thoracic vertebrae){{ref|൧|൧}} 7 തണ്ടെല്ലുകളും (l''umbar vertebrae''){{ref|൨|൨}} മറ്റ് [[സസ്തനി|സസ്തനികളെപ്പോലെ]] 3 [[നട്ടെല്ല്|കശേരുക്കൾ]] [[പൃഷ്ഠം|പൃഷ്ഠഭാഗത്തും]] ഉണ്ട്. (sacral vertebrae){{ref|൩|൩}} മാൻ‌ക്സ് പൂച്ചകൾ (Manx cats) ഒഴികെയുള്ളവയ്ക്ക് 22-ഓ 23-ഓ കൗഡൽ വെർട്ടിബ്രകളും (''caudal vertebrae''){{ref|൪|൪}} ആണ് ഉണ്ടാകുക. മനുഷ്യരേക്കാൾ കൂടുതൽ തണ്ടെല്ലുകളും [[നെഞ്ച്|നെഞ്ചിലെ]] നട്ടെല്ലുകളും ഉള്ളതുകൊണ്ടാണ് പൂച്ചകൾക്ക് [[മനുഷ്യൻ|മനുഷ്യരേക്കാൾ]] വഴക്കവും ചലനസൗകര്യവും ലഭിക്കുന്നത്. വേഗത്തിൽ ചലിക്കുന്ന സമയത്ത് ശരീരത്തെ സന്തുലിതമായി നിർത്തുവാനുപയോഗിക്കുന്ന [[വാൽ]] പൂച്ചയുടെ നട്ടെല്ലുകളുടെ ഭാഗമാണ് . സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്ന ക്ലാവിക്കിൽ എല്ലുകൾ, [[തല]] കടക്കാൻ മാത്രം സ്ഥലം ഉള്ള ഏതൊരിടത്തും അവയുടെ ശരീരം കടത്താൻ പൂച്ചകളെ സഹായിക്കുന്നു.<ref>{{cite web | title = Cat Skeleton | url = http://bioweb.uwlax.edu/zoolab/Table_of_Contents/Lab-9b/Cat_Skeleton_1/cat_skeleton_1.htm | accessdate = 2006–12–12 | archive-date = 2006-12-06 | archive-url = https://web.archive.org/web/20061206105542/http://bioweb.uwlax.edu/zoolab/Table_of_Contents/Lab-9b/Cat_Skeleton_1/cat_skeleton_1.htm | url-status = dead }}</ref> === വായ === [[File:Cat mouth opened.jpg|thumb|വായ തുറന്ന നിലയിൽ]] [[പ്രമാണം:Scheme cat anatomy-ml.svg|right|thumb|സാധാരണ ആൺ‌പൂച്ചയുടെ ശരീര ഭാഗങ്ങൾ]] മാംസം കടിച്ചുമുറിക്കാൻ പാകത്തിനുള്ള പല്ലുകളാണ് പൂച്ചകൾക്കുള്ളത്. പ്രീമോളാറ് പല്ലുകളും പ്രഥമ മോളാറ് പല്ലുകളും വായയുടെ ഇരുഭാഗത്തുനിന്നുമായി കത്രിക പോലെ കൂടിച്ചേർന്ന് മാംസം കടിച്ചുമുറിക്കാനായി പൂച്ചകളെ സഹായിക്കുന്നു. <!-- While this is present in canids, it is highly developed in felines. --> മാംസം പൂർണ്ണമായും പറിച്ചെടുക്കാനായി പൂച്ചകളുടെ നാവിൽ നിറയേ മൂർച്ചയുള്ള മുകുളങ്ങളുണ്ട്. ഇവ പിറകിലോട്ട് നിൽക്കുന്ന കൊളുത്തുകൾ പോലെയാണ്. അതിൽ കെരാറ്റിൻ ഉള്ളതിനാൽ രോമങ്ങൾ വൃത്തിയാക്കാനും പൂച്ചകൾ സ്വന്തം നാക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്നു. മ്യാവൂ എന്ന ശബ്ദം, പര്ര്ര്ര് എന്ന ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കുക, ഹിസ്സ് ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കുക, മുരളുക, സ്കവീക്ക് ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കുക, ചിർപ്പ് ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കുക, ക്ലിക്ക് ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കുക, മുറുമുറുക്കുക തുടങ്ങിയവ ഉണ്ടാക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് സഹായകമാകുന്നതും വായയുടെ ഈ പ്രത്യേകതകൾ തന്നെയാണ്.<ref name=Channel3000Meows/> === ചെവികൾ === പൂച്ചയുടെ ചെവിയിൽ 32 വ്യത്യസ്ത പേശികളുണ്ട്.<refcite web | title = At Home: Care / Health: Understanding Cats | url = http://www.hgtv.com/hgtv/ah_pets_care_health/article/0,1801,HGTV_3152_1380540,00.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080201133606/http://www.hgtv.com/hgtv/ah_pets_care_health/article/0%2C1801%2CHGTV_3152_1380540%2C00.html |date=2008-02-01 }} | accessdate ഇവയ്ക്ക് ഓരോ ചെവിയും സ്വതന്ത്രമായി ചലിപ്പിക്കാനാകും. ഇതുകൊണ്ട് തന്നെ ശരീരം ഒരു വശത്തേയ്ക്കും ചെവികൾ മറുവശത്തേയും ചലിപ്പിക്കാനും സാധിക്കും. മിക്ക പൂച്ചകൾക്കും മുകളിലേയ്ക്ക് ചൂണ്ടുന്നതരത്തിലുള്ള നേരെയുള്ള ചെവികളാണുള്ളത്. നായകൾക്ക് ഉള്ളതുപോലെ മടങ്ങിയചെവികൾ വളരെ അപൂർവ്വമായേ ഇവയ്ക്കുണ്ടാകാറുള്ളൂ (സ്കോട്ടിഷ് ഫോൾഡ്സ് അത്തരം പൂച്ചയാണ്). പേടിച്ചിരിക്കുമ്പോഴും ദേഷ്യം വന്നിരിക്കുമ്പോഴും പൂച്ച തന്റെ ചെവി പിന്നിലേയ്ക്ക് തിരിച്ച് വെയ്ക്കും. കളിക്കുമ്പോഴും പിന്നിൽ നിന്നുള്ള ശബ്ദം ശ്രവിക്കേണ്ടപ്പോഴും പൂച്ച ഇതുപോലെ ചെവി പിന്നിലേയ്ക്ക് തിരിച്ച് വെയ്ക്കാറുണ്ട്. പൂച്ചയുടെ ചെവി എങ്ങനെ, ഏത് ഭാഗത്തേയ്ക്ക് തിരിഞ്ഞ് നിൽക്കുന്നു എന്നതിൽനിന്ന് പൂച്ചയുടെ വികാരം മനസ്സിലാക്കാനാകും. നൂറിൽ അധികം ശബ്ദം പൂച്ചകൾ ഉണ്ടാക്കാറുണ്ട് === കാ‍ലുകൾ === [[പ്രമാണം:Cat_12.jpg|right|thumb|പൂച്ച]] [[File:Cat paw.jpg|thumb|പൂച്ചയുടെ കാൽപ്പാദം]] പട്ടികളെപ്പോലെതന്നെ പൂച്ചകളും തങ്ങളുടെ ഉപ്പൂറ്റി നിലത്തൂന്നാതെയാണ് നടക്കുക, അതായത് തങ്ങളുടെ പാദത്തിന്റെ മുൻ‌ഭാഗം (toe) മാത്രം നിലത്തുമുട്ടുന്നതരത്തിൽ. പൂച്ചകളുടെ നടത്തം വളരെ കൃത്യമായ ചുവടുവയ്പ്പുകളോടുകൂടിയാണ്. പൂച്ച തന്റെ പിൻ‌കാലുകൾ, മുൻ‌കാലുകൾ വച്ചയിടത്ത് തന്നെ വച്ചാണ് നടക്കുക. ഇത് പൂച്ചയ്ക്ക് നടക്കുമ്പോഴുണ്ടാകുന്ന ശബ്ദം കുറയ്ക്കാനും, കാൽപ്പാടുകൾ കുറയ്ക്കാനും സഹായിക്കുന്നു. അത്ര സുഖകരമല്ലാത്ത പ്രതലങ്ങളിൽ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ പിന്നിലെ കാല് മോശമായ എവിടെയെങ്കിലും വച്ച് അപകടം പറ്റാതിരിക്കാനും ഈ കൃത്യമായ ചുവടുവയ്പ്പ് പൂച്ചയെ സഹായിക്കുന്നു. [[നായ|പട്ടികളുൾപ്പെടെയുള്ള]] മിക്ക [[സസ്തനി|സസ്തനികളും]] ഒരു വശത്തെ മുൻകാൽ മുന്നോട്ട് വയ്ക്കുമ്പോൾ മറുവശത്തെ പിൻ‌കാൽ ആണ് മുന്നോട്ട് വയ്ക്കുക. എന്നാൽ പൂച്ചകൾ മുന്നോട്ട് നീക്കുന്ന കാലുകൾ രണ്ടും ഒന്നിച്ച് തന്നെയായിരിക്കും.<ref> {{cite journal|title=Outline of Cat Lessons|journal=The School Journal|date=1900-12-22|first=Annetta F.|last=Armes|coauthors=|volume=LXI|issue=|pages=659|id= |url=http://books.google.com/books?id=-_gBAAAAYAAJ|format=|accessdate=2007-11-12 }}</ref> [[ഒട്ടകം|ഒട്ടകങ്ങൾ]], [[ജിറാഫ്|ജിറാഫുകൾ]], പേസേർസ് പോലെയുള്ള ചില കുതിരകൾ തുടങ്ങിയ ചുരുക്കം ചില മൃഗങ്ങൾ മാത്രമേ പൂച്ചകളുടേതു പോലെ ഇങ്ങനെ കാൽ ചലിപ്പിക്കാറുള്ളൂ. പക്ഷെ ഈ മൃഗങ്ങളുമായി പൂച്ചക്ക് ഇതിലൂടെ എന്തെങ്കിലും ബന്ധം ഉണ്ടെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കാൻ ഇതുവരെ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. പൂച്ചക്കുടും‌ബത്തിലുള്ള മറ്റ് മൃഗങ്ങളെപ്പോലെ ([[ചീറ്റപ്പുലി|ചീറ്റപ്പുലികൾ]] ഒഴിച്ച്) പൂച്ചയ്ക്കും തങ്ങളുടെ [[നഖം|നഖങ്ങൾ]] കാലിന്റെ അകത്തേയ്ക്കും പുറത്തേയ്ക്കും ആവശ്യാനുസരണം നീക്കാൻ കഴിയും. വിശ്രമിക്കുന്ന അവസ്ഥയിൽ പൂച്ചയുടെ നഖങ്ങൾ അകത്തേയ്ക്ക് വലിഞ്ഞ് ത്വക്കും രോമങ്ങളും ചേർന്ന് മൂടപ്പെട്ടിരിക്കും. ഇത് തങ്ങളുടെ നഖങ്ങൾക്ക് തേയ്മാനം ഉണ്ടാകുന്നത് കുറയ്ക്കാനും നടക്കുമ്പോൾ ശബ്ദം കുറയ്ക്കാനും പൂച്ചകളെ സഹായിക്കുന്നു. മുൻ‌കാലുകളിലെ നഖങ്ങൾ പിൻ‌കാലുകളിൽ ഉള്ളതിനേക്കാൾ മൂർച്ച ഉള്ളവയായിരിക്കും. ഒരു കാലിലേത് മാത്രമായോ അല്ലെങ്കിൽ കൂട്ടമായോ തങ്ങളുടെ ഇഷ്ടപ്രകാരം നഖങ്ങൾ അകത്തേയ്ക്കും പുറത്തേയ്ക്കും നീക്കുന്നത് നിയന്ത്രിക്കാൻ പൂച്ചയ്ക്ക് കഴിവുണ്ട്. ഇരതേടുമ്പോഴും പ്രതിരോധം ആവശ്യമാകുമ്പോഴും മരം കയറുമ്പോഴും പുതപ്പ്, വസ്ത്രങ്ങൾ എന്നിവയടക്കമുള്ള ‍മിനുസമുള്ള പ്രതലങ്ങളിൽ നടക്കുമ്പോഴും തങ്ങളുടെ നഖങ്ങൾ പൂച്ച പുറത്തേയ്ക്ക് നീട്ടാറുണ്ട്. ഇക്കാരണത്താൽ പരവതാനിയിലും മറ്റും നടക്കുമ്പോൾ വളഞ്ഞ് പുറത്തേയ്ക്ക് നീണ്ട് നിൽക്കുന്ന നഖങ്ങൾ നൂലിലോ മറ്റോ കുടുങ്ങുമ്പോൾ രക്ഷപെടാനുള്ള തത്രപ്പാടിൽ പൂച്ചകൾക്ക് അപകടവും സംഭവിക്കാറുണ്ട്. പൂച്ചയുടെ കാലിന്റെ മുകളിലും താഴെയുമായി പതിയെ അമർത്തി നമുക്ക് അവയുടെ നഖങ്ങൾ പുറത്തേയ്ക്ക് കൊണ്ട് വരാൻ സാധിക്കും. മിക്ക പൂച്ചകൾക്കും മുൻ‌കാലുകളിൽ അഞ്ച് നഖങ്ങളും പിൻ‌കാലുകളിൽ നാലോ അഞ്ചോ നഖങ്ങളും ആണ് ഉണ്ടാകുക. മനുഷ്യർക്ക് ഉണ്ടാകുന്നതുപോലെ ചിലപ്പോൾ വീട്ടുപൂച്ചകൾക്ക് അഞ്ചിലധികം നഖങ്ങൾ അപൂർവ്വമായി ഉണ്ടായി എന്ന് വരാം. <!-- The fifth front claw (the dewclaw) is in a more proximal position than those of the other claws. More proximally, there is a protrusion which appears to be a sixth "finger". --> മുൻ‌കാലുകളുടെ അടിയിൽ കട്ടിയുള്ള ത്വക്കും ഉണ്ടാകാറുണ്ട് പൂച്ചകൾക്ക്. നടക്കുമ്പോൾ ഇവകൊണ്ട് പൂച്ചകൾക്ക് ഉപകാരം ഒന്നും ഇല്ലെങ്കിലും ചാടിവീഴുമ്പോൾ തെന്നൽ ഒഴിവാക്കാനായി ഇത് പൂച്ചയെ സഹായിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. === ത്വക്ക് === പൂച്ചകളുടെ ത്വക്ക് വളരെ അയഞ്ഞതാണ്. ഇത് പൂച്ചകളെ പിടിമുറുക്കി വച്ചിരിക്കുന്ന ശത്രുക്കളുടെ ബന്ധനത്തിൽ നിന്ന് മെയ്‌വഴക്കത്തോടെ തിരിഞ്ഞ് പ്രത്യാക്രമിക്കാൻ പൂച്ചകളെ സഹായിക്കുന്നു. ത്വക്കിന്റെ പ്രത്യേകത കുത്തിവയ്പ്പ് നടത്തേണ്ടുന്ന അവസരങ്ങളിൽ വളരെ സഹായകരമാണ്. <ref>{{cite web | title = Vaccinate Your Cat at Home | url = http://www.drsfostersmith.com/pic/article.cfm?aid=87 | accessdate = 2006–10–18}}</ref> കഴുത്തിനു പിന്നിലുള്ള പൂച്ചയുടെ അയഞ്ഞ ത്വക്കാണ് തള്ളപ്പൂച്ച തങ്ങളുടെ കുഞ്ഞുങ്ങളെ കൊണ്ട് നടക്കുമ്പോൾ കടിച്ച് പിടിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഈ ഭാഗത്തുള്ള ത്വക്കിൽ പിടിച്ചാൽ പൂച്ച വളരെ അടക്കവും ഒതുക്കവും കാണിക്കും. ആക്രമണകാരിയായ പൂച്ചയെ അടക്കിനിർത്താൻ ഈ പ്രത്യേകത ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. പക്ഷെ വലിയ പൂച്ചകൾക്ക് കുഞ്ഞ് പൂച്ചകളേക്കാൾ ഭാരം കൂടുതൽ ഉള്ളതിനാൽ, മനുഷ്യർക്ക് പൂച്ചകളെ എടുക്കാൻ ഈ ത്വക്കിൽ പിടിച്ച് ഉയർത്തുന്നതിനുപകരം പൃഷ്ഠത്തിന്റെ ഭാഗത്ത് ഒരു കൈയ്യും മുൻ‌കാലുകളുടേയും നെഞ്ചിന്റേയും ഇടയിൽ മറ്റേതും വച്ച് ഉയർത്തുന്നതാകും ഉചിതം. കൊച്ച് കുട്ടികളെപ്പോലെ പൂച്ച അപ്പോൾ തന്റെ തലയും മുൻ‌കാലുകളും തന്നെ എടുക്കുന്ന മനുഷ്യന്റെ തോളിലും പിൻ‌കാലുകളും പൃഷ്ഠവും ഈ വ്യക്തിയുടെ കയ്യിലെന്ന രീതിയിലും ആയി സുഖകരമായി കിടക്കും. ഇണ ചേരുമ്പോൾ ആൺപൂച്ച പെൺപൂച്ചയുടെ കഴുത്തിനുകടിച്ചുപിടിച്ച് പെൺപൂച്ച അനങ്ങുന്നതിനെ തടയുന്നതും ത്വക്കിന്റെ ഈ പ്രത്യേകത ഉപയോഗപ്പെടുത്തിയാണ്‌. <ref>{{cite web | title = Scruffing your dog or cat | url = http://www.pets.ca/articles/article_scruffing.htm | accessdate = 2008–02–26}}</ref> === ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ === [[File:Eye of cat vijayanrajapuram 03.jpg|thumb|കണ്ണ്]] [[പ്രമാണം:A cat's nose in 2008.JPG|right|250px|thumb|പൂച്ചയുടെ മൂക്ക്]] {{main|പൂച്ചയുടെ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ}} പൂച്ചയുടെ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ അവയെ വേട്ടയാടലിനു സഹായിക്കുന്നു. കേൾവിശക്തി, കാഴ്ചശക്തി, രുചിയറിയാനുള്ള ശക്തി, സ്പർശനസംവേദനികൾ എന്നിവ വളരെയധികം പുരോഗമിച്ചവയായതിനാൽ പൂച്ച സസ്തനികളുടെ ഇടയിലെ ഏറ്റവും കഴിവുള്ള മൃഗങ്ങളിലൊന്നാണ്. മനുഷ്യനേക്കാൾ പകൽക്കാഴ്ച കുറവാണെങ്കിലും രാത്രിയിലുള്ള കാഴ്ച ‍മനുഷ്യനേക്കാൾ വളരെയധികം മികച്ചതാണ്. കേൾവിശക്തിയുടെ കുറഞ്ഞ പരിധി മനുഷ്യരുടേതിനു തുല്യമാണെങ്കിലും മനുഷ്യർക്ക് കേൾക്കാവുന്നതിലും വളരെ ഉയർന്ന ആവൃത്തിയിലുള്ള ശബ്ദങ്ങൾ (64 കിലോ ഹേർട്സ് വരെ) പൂച്ചയ്ക്ക് കേൾക്കാനാകും. ഇത് (1.6 ഒക്റ്റേവ്) മനുഷ്യന്റെ പരിധിയേക്കാളും ഒരു ഒക്റ്റേവ് [[നായ്|പട്ടിയുടെ]] പരിധിയേക്കാളും കൂടുതലാണ്.<ref>{{cite web | url = http://www.lsu.edu/deafness/HearingRange.html | author=Strain, G. M. | title=How Well Do Dogs and Other Animals Hear? | publisher=Louisiana State University | accessdate=2007-05-15}}</ref> മണക്കുവാനുള്ള പൂച്ചയുടെ കഴിവ് മനുഷ്യനേക്കാൾ പതിനാലു ഇരട്ടി അധികമാണ്. <ref name="senseofsmell">{{cite web | url = http://cats.about.com/cs/felineanatomy/a/catsnose_scent.htm | title = The Nose Knows | publisher = About.com | accessdate = 2006–11–29 | archive-date = 2010-12-06 | archive-url = https://web.archive.org/web/20101206020645/http://cats.about.com/cs/felineanatomy/a/catsnose_scent.htm | url-status = dead }}</ref> പൂച്ചയ്ക്ക് മുഖത്തും ശരീരത്തിലും ഉള്ള പല സ്പർശനസംവേദികളായ രോമങ്ങൾ (മീശരോമങ്ങൾ പോലെ) പൂച്ചയെ പരിസരം മനസ്സിലാക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. ഇന്നത്തെ പൂച്ചകളിലേയ്ക്കുള്ള പരിണാമപക്രിയയിൽ എപ്പോഴോ പൂച്ചയ്ക്ക് മധുരം മനസ്സിലാക്കാനുള്ള രണ്ടു ജീനുകളിൽ ഒന്ന് നഷ്ടപ്പെട്ടതായി കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name=sugar>{{cite journal | last = Li | first = Xia | coauthors = Weihua Li, Hong Wang, Jie Cao, Kenji Maehashi, Liquan Huang, Alexander A. Bachmanov, Danielle R. Reed, Véronique Legrand-Defretin, Gary K. Beauchamp, Joseph G. Brand | title = Pseudogenization of a Sweet-Receptor Gene Accounts for Cats' Indifference toward Sugar | journal = PLOS Genetics | volume = 1 | issue = 1 | publisher = [[Public Library of Science]] | month = July | year = 2005 | doi = 10.1371/journal.pgen.0010003 | accessdate = 2006–11–08}}</ref> === ചയാപചയം === [[പ്രമാണം:2 russian street cats-crop.jpg|thumb|right|250px|ചുരുണ്ടുകൂടിക്കിടക്കുന്ന രണ്ട് പൂച്ചകൾ]] മറ്റുമൃഗങ്ങളേക്കാൾ കൂടുതൽ നേരം ഉറങ്ങിയാണ് പൂച്ചകൾ തങ്ങളുടെ ഊർജ്ജം സംരക്ഷിക്കുന്നത്. പ്രായമാകും തോറുമാണ് ഇവ ഉറങ്ങാൻ കൂടുതൽ താത്പര്യം കാണിക്കുന്നത്. 13-14 മണിക്കൂർ ആണ് ശരാശരി ഉറക്കസമയമെങ്കിലും ദൈർഘ്യം 12 മുതൽ 16 മണിക്കൂറ് വരെ വ്യത്യാസപ്പെട്ട് കാണാറുണ്ട്. ഒരു ദിവസം ഇരുപത് മണിക്കൂർ വരെ ചില പൂച്ചകൾ ഉറങ്ങാറുണ്ട്. വളരെ കുറച്ച് സമയത്തേയ്ക്ക് ഉറങ്ങാനുള്ള പൂച്ചയുടെ കഴിവിനെ ''[[പൂച്ചയുറക്കം]]'' എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിക്കാറുള്ളത്. വളരെക്കുറച്ച് സമയം മനുഷ്യർ ഉറങ്ങുമ്പോൾ അതിനെ പൂച്ചയുറക്കം എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്. പൂച്ചകൾ വൈകുന്നേരവും അതിരാവിലേയുമാണ് കൂടുതലായി ഊർജ്ജ്വസ്വലരായി കാണപ്പെടാറുള്ളത്.<ref>Animal Doctor (July 9 2002). "Dear Dr. Fox". ''The Washington Post'', p. C10.</ref><ref>{{cite book | author = Ring, Ken and Romhany, Paul | date = [[1999-08-01]] | title = Pawmistry: How to Read Your Cat's Paws | publisher = Ten Speed Press | location = Berkeley, California | pages = p. 10 | id = ISBN 1-58008-111-8}}</ref>ശൗര്യം അവയുടെ സഹവാസവും ജാതിയുമനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കും. ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നവ മെലിഞ്ഞതും കൂടുതൽ ചുറുചുറുക്കുള്ളവയുമാണെങ്കിൽ മറ്റുള്ളവ വണ്ണമുള്ളതും എന്നാൽ ഊർജ്ജസ്വലത കുറവുള്ളവയുമാണ് പൂച്ചയുടെ സ്വാഭാവികമായ ശരീരതാപനില 38 ഡിഗ്രി സെന്റിഗ്രേഡിനും 39 ഡിഗ്രീ സെന്റിഗ്രേഡിനും ഇടയിലാണ്. <ref>{{cite web | title = Normal Values For Dog and Cat Temperature, Blood Tests, Urine and other information in ThePetCenter.com | url = http://www.thepetcenter.com/exa/nv.html | accessdate = 2005–08–01}}</ref> <!-- A cat is considered [[febrile]] ([[hyperthermia|hyperthermic]]) if it has a temperature of 39.5&nbsp;°C (103&nbsp;°F) or greater, or [[hypothermic]] if less than 37.5&nbsp;°C (100&nbsp;°F). --> മനുഷ്യരുടെ ശരാശരി ശരീരതാപനില 36.8 ഡിഗ്രീ സെന്റിഗ്രേഡ് ആണ്. ഒരു വീട്ടുപൂച്ചയുടെ സ്വാഭാവികമായ ഹൃദയമിടിപ്പ് ഒരു മിനുട്ടിൽ 140 മുതൽ 220 മിടിപ്പ് വരെയാണ്. ഇത് പൂച്ചയുടെ അപ്പോഴത്തെ വികാരനില അനുസരിച്ചായിരിക്കും. വിശ്രമിക്കുന്ന അവസ്ഥയിൽ മിനിട്ടിൽ 150 മുതൽ 180 മിടിപ്പ് വരെയാണ് പൂച്ചകൾക്ക് ഉണ്ടാകുക. ഇത് മനുഷ്യരുടേതിന്റെ ഇരട്ടിയാണ്. === വൃക്കകൾ === വൃക്കകൾ തകരാറിലായ പൂച്ചകളുടെ ജീവൻ വർഷങ്ങളോളും നീട്ടിക്കൊണ്ട് പോകാൻ സ്ഥിര‍മായുള്ള കുത്തിവയ്പ്പ് കൊണ്ട് സാധിക്കും. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പൂച്ചകൾക്ക് ഡയാലിസിസ് വേണ്ടി വരാറില്ല. <ref>{{cite web | title = The Cat Comes Back | url = http://www.wgrz.com/news/columnist/RKellman/KellmansCorner_article.aspx?storyid=37606 | accessdate = 2006–10–18}}</ref><ref>{{cite web | title = How to Give Subcutaneous Fluids to a Cat | url = http://www.wikihow.com/Give-Subcutaneous-Fluids-to-a-Cat | accessdate = 2006–10–18}}</ref> == ഭക്ഷണം == [[File:Breast feeding cat.ogv|thumb|കുഞ്ഞുങ്ങളെ മുലയൂട്ടുന്ന പൂച്ച]] [[പ്രമാണം:Mouse kill.jpg|thumb|250px|[[എലി|എലിയെ]] കൊന്ന് തിന്നുന്ന ഒരു പൂച്ച]] പൂച്ചകൾ മാംസാഹാരപ്രമുഖരാണ്. സസ്യഭക്ഷണം ദഹിക്കാനുള്ളതരത്തിൽ അല്ല അവയുടെ ദഹനേന്ദ്രിയങ്ങൾ. അതുകൊണ്ട് തന്നെ [[മാംസഭുക്ക്]] ആയിട്ടാണ് പൂച്ചയെ കണക്കാക്കുന്നത്. അത്യാവശ്യ [[അമിനോ അമ്ലങ്ങൾ|അമിനോ അമ്ലങ്ങ: ളിലൊന്നായ]] [[ടോറീൻ]] ഉത്പാദിപ്പിക്കാനുള്ള കഴിവില്ലാത്തതിനാൽ അതിനുവേണ്ടി മറ്റ് മാംസങ്ങളെ ആശ്രയിച്ചേ മതിയാകൂ. {{Fact}}. പൂച്ചയുടെ പല്ലുകൾ മാംസാഹാരത്തിനനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ ജനിതകമായി പരിണമിച്ചതുപോലെ തന്നെ പൂച്ചയുടെ കുടലിൽ മാംസാഹാരം ദഹിക്കേണ്ട ഭാഗം ഒഴികെയുള്ള ഭാഗങ്ങൾ പരിണാമപ്രക്രിയയിൽ ചെറുതായതും പൂച്ചയെ മാംസാഹാരപ്രിയൻ ആക്കുന്നു. <ref>{{cite journal |author=Zoran DL |title=The carnivore connection to nutrition in cats |journal=Journal of the American Veterinary Medical Association |volume=221 |issue=11 |pages=1559-67 |year=2002 |doi=10.2460/javma.2002.221.1559 |url=http://www.catinfo.org/zorans_article.pdf |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090326145222/http://www.catinfo.org/zorans_article.pdf |archivedate=2009-03-26 |access-date=2008-03-09 |url-status=dead }}</ref> ഇതുമൂലം സസ്യാഹാരം ദഹിപ്പിക്കാനുള്ള പൂച്ചയുടെ കഴിവ് വളരെ പരിമിതമാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്, [[ടോറീൻ]] സസ്യവർഗ്ഗങ്ങളിൽ കുറവും മാംസഭക്ഷണത്തിൽ താരതമ്യേന കൂടുതലുമാണ്. കണ്ണുകളുടെ ആരോഗ്യത്തിനും കാഴ്ചശക്തിക്കും വളരെയധികം ആവശ്യമുള്ള ഒരു പ്രധാന അമിനോ സൾഫോണിക്ക് അമ്ലമാണ് [[ടോറീൻ]]‍. ഇതിന്റെ അഭാവം കണ്ണിലെ റെറ്റിന ചെറുതാകാനും നശിച്ചുപോ‍കാനും തന്മൂലം ഒരിക്കലും ഭേദമാകാത്തരീതിയിൽ കാഴ്ചശക്തി തന്നെ ഇല്ലാതായിപ്പോകാനും കാരണമാകും. മാംസാഹാരത്തിനു ഇത്രയധികം യോജിച്ച ശരീരപ്രകൃതി ആണെങ്കിലും, പൂച്ച തന്റെ ഭക്ഷണത്തിൽ ചെറിയ അളവിൽ ചെടികൾ, ഇലകൾ, പുല്ല് തുടങ്ങിയ സസ്യഭക്ഷണം ഉൾപ്പെടുത്താറുണ്ട്. വയറ് കേടാകുമ്പോൾ അത് ഭേദമാക്കാനാണ് പൂച്ചകൾ ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നതെന്നും, അതല്ല, ഭക്ഷണത്തിൽ നാരുകളും ധാതുക്കളും ഉൾപ്പെടുത്താൻ ആണ് ഇത് ചെയ്യുന്നതെന്നും രണ്ട് വാദങ്ങളുണ്ട്. ചില ചെടികൾ പൂച്ചയുടെ ആരോഗ്യത്തിനു മോശമായതിനാൽ പൂച്ചകളെ വളർത്തുന്നവർ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ് ഇത്. ഉദാഹരണത്തിനു, [[ഈസ്റ്റർ ലില്ലി]] ചെടി കഴിക്കുന്നത് പൂച്ചകൾക്ക് സാരമായ വൃക്കതകരാറ് ഉണ്ടാക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ഫിലൊഡെൻഡ്രോൺ എന്ന ചെടിയും പൂച്ചകളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം വിഷച്ചെടിയാണ്. പൂച്ചപ്രേമികളുടെ അസ്സോസിയേഷൻ പൂച്ചയ്ക്ക് കഴിക്കുവാൻ പാടില്ലാത്ത സസ്യങ്ങളുടെ ഒരു പട്ടിക തന്നെ തയ്യാറാക്കിയിട്ടുണ്ട്. <ref>{{cite web | url = http://www.cfainc.org/articles/plants.html | title = Plants and Your Cat | publisher = The Cat Fanciers' Association, Inc. | accessdate = 2007–05–15 | archive-date = 2010-03-26 | archive-url = https://web.archive.org/web/20100326074750/http://www.cfainc.org/articles/plants.html | url-status = dead }}</ref> എത്രയധികം സസ്യാഹാരം കൊടുത്താലും പൂച്ചയ്ക്ക് വേണ്ടുന്നത്ര പോഷകം ലഭിക്കുകയില്ല. {{fact}} എന്നാൽ കൃത്രിമമായി [[ടോറീൻ]] ചേർത്തപലതരം സസ്യഭക്ഷണങ്ങൾ പൂച്ചയ്ക്കായി വിപണിയിൽ ലഭ്യമാണ്; ഇത് ഒരു പരിധിവരെ പോഷകക്കുറവ് നികത്തിയേക്കാം. വീട്ടിൽ വളർത്തുന്ന പൂച്ചകൾക്ക് വീട്ടിൽ ഉണ്ടാക്കുന്ന ഭക്ഷണത്തിനോട് പ്രിയം ഉണ്ടാകാറുണ്ട്, പ്രത്യേകിച്ച് പ്രോട്ടീനും കൊഴുപ്പും നിറഞ്ഞ ഭക്ഷണങ്ങളോട്. എങ്കിലും മനുഷ്യരുടെ ഭക്ഷണം മാത്രം പൂച്ചയ്ക്ക് വേണ്ടുന്ന സമ്പൂർണ്ണാഹാരമാകുന്നില്ല, അത് മാംസാഹാരം ആണെങ്കിൽകൂടി.{{fact}} തങ്ങളുടെ ആവശ്യത്തിനനുസരിച്ച് മാത്രമേ പൂച്ചകൾ ഭക്ഷണം കഴിക്കാറുള്ളുവെങ്കിലും കൂടുതലായി ഭക്ഷണം കൊടുത്താൽ പൂച്ചകൾ വല്ലാതെ തടിക്കാറുണ്ട്. വയസ്സാകുന്തോറുമാണ് പൂച്ചകൾ കൂടുതലായി ഈ സ്വഭാവസവിശേഷത കാണിക്കാറുള്ളത്.{{fact}} ഇത് പ്രമേഹം അടക്കമുള്ള പല ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങളും പൂച്ചയ്ക്ക് ഉണ്ടാകാൻ കാരണമാകുന്നു. അതുകൊണ്ട് തന്നെ വീട്ടിന്റെ അകത്ത് മാത്രം കഴിയുന്ന പൂച്ചകൾക്ക് വീട്ടിൽ തന്നെ ചെറിയ വ്യായാമങ്ങൾ നൽകേണ്ടുന്നതും ഭക്ഷണം ക്രമീകരിക്കേണ്ടതും ആവശ്യമാണ്. ഭക്ഷണക്കാര്യത്തിൽ പൂച്ചയ്ക്ക് തന്റെ ഇഷ്ടാനിഷ്ടങ്ങളുണ്ട്. ഇത് മധുരം തിരിച്ചറിയാനുള്ള കഴിവ് പൂച്ചയ്ക്ക് ഇല്ലാത്തതുകൊണ്ടാകാം. മറ്റ് സസ്തനികൾക്കില്ലാത്ത ഒരു പ്രത്യേകത പൂച്ചകൾക്കുണ്ട്. മനഃപൂർവം പൂച്ച പട്ടിണി കിടക്കാറുണ്ട്. താൻ മുൻപ് കഴിച്ചിട്ടുള്ള രുചികരമായ ഭക്ഷണം കൊടുത്താൽപ്പോലും അപ്പോൾ പൂച്ച കഴിക്കാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല എന്ന് വരും. ഇത് പൂച്ചയുടെ ദഹനേന്ദ്രിയത്തിന് (''vomeronasal or Jacobson's organ'') ഒരു പ്രത്യേക ഭക്ഷണം ശീലമായതുകൊണ്ടോ അല്ലെങ്കിൽ പൂച്ചയുടെ ഉടമസ്ഥരിൽ നിന്ന് അതൊരു പ്രത്യേകം ഭക്ഷണം പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതുകൊണ്ടോ ആയിരിക്കും.{{fact}} സ്ഥിരമായി കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണത്തിനോടുള്ള മടുപ്പ് കാരണം വീണ്ടും അത് കഴിക്കാൻ തോന്നുന്നതുവരെ പട്ടിണി കിടക്കാൻ പൂച്ച തയ്യാറാകും.{{fact}} തന്റെ ആരോഗ്യം വഷളാകുന്നതുവരെ പട്ടിണി കിടക്കാൻ പൂച്ചകൾ സ്വയം തയ്യാറാകുന്നത് വളരെ അപൂർവ്വമാണ്. പൂച്ചയുടെ ഭാരം പെട്ടെന്ന് വളരെയധികം കുറഞ്ഞാൽ ഹെപ്പാറ്റിക് ലിപ്പിഡോസിസ്(hepatic lipidosis) എന്ന മാരകമായ അവസ്ഥ ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യത ഉണ്ട്. വീണ്ടും പട്ടിണി കിടക്കാൻ നിർബന്ധിതനാക്കുന്ന തരത്തിൽ വിശപ്പിനെ ഇല്ലാതാക്കുന്ന കരളിന്റെ വൈകല്യമാണ് അത്. 48 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ മരണം വരെ സംഭവിച്ചേക്കാവുന്നതരത്തിൽ മാരകമാണ് ഈ രോഗം. [[കാറ്റ്നിപ്പ്]] (catnip) ചെടിയോട് ചില പൂച്ചകൾക്ക് ഒരു പ്രത്യേക താത്പര്യം തോന്നാറുണ്ട്. ഈ ചെടി പൂച്ച കഴിക്കാറില്ലെങ്കിലും ഇതിനെ തട്ടിക്കളിക്കാനും അതിന്റെ മുകളിൽ കിടന്നുരുളാനും ഇടയ്ക്കൊന്ന് ചവയ്ക്കാനും ഒക്കെ പൂച്ചയ്ക്ക് രസമാണ്. കുറച്ച് നിമിഷങ്ങൾ മാത്രമേ പൂച്ച ഈ താത്പര്യം പ്രകടിപ്പിക്കാറുള്ളൂ. ഒന്ന് രണ്ട് മണിക്കൂർ കഴിയുമ്പോൾ പൂച്ചയ്ക്ക് വീണ്ടും താത്പര്യം തോന്നി ഇത് തന്നെ വീണ്ടും ചെയ്യും. ഇത്രയധികം താത്പര്യം ഇല്ലെങ്കിലും, ചെറിയൊരളവിൽ ''Mmint'', ''Valerian'' എന്നീ ചെടികളോടും പൂച്ചയ്ക്ക് കൗതുകമുണ്ടാകാറുണ്ട്. അസ്വാഭാവികമായ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്ന സ്വഭാവവും പൂച്ചകൾ കാണിക്കാറുണ്ട്. [[പ്ലാസ്റ്റിക്]], തുണിത്തരങ്ങൾ, [[കമ്പിളി]] എന്നിവയൊക്കെ ചിലപ്പോൾ പൂച്ച കഴിക്കും. ഇത് വലിയൊരളവ് വരെ ദഹിക്കാതെ പുറത്തേയ്ക്ക് പോകുന്നതിനാൽ ഇതൊരു ആരോഗ്യപ്രശ്നം ആകാറില്ല. എന്നാലും വലിയ അളവിൽ ഇത് കഴിച്ചാൽ, ഉദാഹരണത്തിനു ഒരു സോക്സ് മുഴുവനായി കഴിച്ചാൽ, പൂച്ചയ്ക്ക് ഇത് മാരകമാകും. ഈ സ്വഭാവസവിശേഷത ബർമ്മീസ്, ഓറിയെന്ററ്റ്, സയാമീസ് എന്നീ വർഗ്ഗങ്ങളിലും, ഇവയുടെ താവഴികളിൽ ഉള്ള മറ്റ് വർഗ്ഗങ്ങളിലുമാണ് കൂടുതലായി കാണപ്പെടാറുള്ളത്.{{fact}} ==== വിഷപദാർത്ഥങ്ങൾ ==== പൂച്ചയുടെ [[കരൾ]] മറ്റ് മൃഗങ്ങളുടെതുപോലെ വിഷപദാർത്ഥങ്ങളെ പ്രതിരോധിക്കാൻ ശക്തി ഉള്ളവയല്ല. അതുകൊണ്ട് തന്നെ വീട്ടിൽ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന പല പദാർത്ഥങ്ങളും പൂച്ചയ്ക്ക് ഹാനികരമായേക്കാം. <ref name="judy"/><ref name="vetinfo"/> പൂച്ചകൾ ഉള്ള വീട്ടിൽ ഇങ്ങനെയുള്ള പദാർത്ഥങ്ങളുണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കുകയും, ഉണ്ടെങ്കിൽ അവ ഒഴിവാക്കേണ്ടതുമാണ്. സ്ഥിരമായി രോഗഗ്രസ്തരായി പൂച്ചകൾ കാണപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിൽ ഇങ്ങനെയുള്ള വിഷപദാർത്ഥങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യം വീട്ടിൽ ഉണ്ടാവാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന്, വേദനസംഹാരിയായ പാരസെറ്റമോൾ, അസെറ്റമിനോഫിൻ, എന്നിവയൊക്കെ പൂച്ചയ്ക്ക് വളരെയധികം ഹാനികരമാണ്. ഇവ പുറംതള്ളാനുള്ള രാസത്വരികം പൂച്ചകൾക്ക് ഉത്പാദിപ്പിക്കാനുള്ള കഴിവില്ലാത്തതിനാൽ വളരെ ചെറിയ അളവിൽ ഇവ അകത്ത് ചെല്ലുന്നതുതന്നെ പൂച്ചയെ അപകടാവസ്ഥയിലാക്കും. <ref name="CanVetJ2003-Allen">{{cite journal | author = Allen AL | title = The diagnosis of acetaminophen toxicosis in a cat | journal = Canadian Veterinary Journal | year = 2003 | pages = 509-10 | volume = 44 | issue = 6 | id = PMID 12839249 | url = http://www.pubmedcentral.gov/articlerender.fcgi?tool=pubmed&pubmedid=12839249}}</ref><ref name="vetinfo"/> പൂച്ച ഇവ കഴിച്ചെന്ന് സംശയം തോന്നിയാൽ ഉടനെ മൃഗഡോക്റ്ററെ കാണിക്കേണ്ടതാണ്. <ref name="VetHumToxicol1998-Villar">{{cite journal | author = Villar D, Buck WB, Gonzalez JM | title = Ibuprofen, aspirin and acetaminophen toxicosis and treatment in Dogs and Cats | journal = Vet Hum Toxicol | year = 1998 | pages = 156-62 | volume = 40 | issue = 3 | id = PMID 9610496}}</ref> വാതത്തിന്റെ ചികിത്സക്കായി കൊടുക്കുന്ന ആസ്പിരിൻ പോലും പൂച്ചയ്ക്ക് അളവിൽ കൂടിയാൽ അപകടമാണെന്നതിനാൽ ശ്രദ്ധിച്ച് കൊടുക്കേണ്ടതാണ്. <ref name="vetinfo"/> അതുപോലെ മുടികൊഴിച്ചിലിനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന മിനൊക്സിഡിൽ പൂച്ചയുടെ ത്വക്കിൽ പുരട്ടിയതുകാരണം പൂച്ചകൾക്ക് സാരമായ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടായതായി കാണപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite journal | author = Camille DeClementi | coauthors = Keith L. Bailey, Spencer C. Goldstein, and Michael Scott Orser | title = Suspected toxicosis after topical administration of minoxidil in 2 cats | journal = Journal of Veterinary Emergency and Critical Care | year = 2004 | month = December | pages = 287–292 | volume = 14 | issue = 4 | id = {{doi|10.1111/j.1476-4431.2004.04014.x}} | accessdate= 2007–01–18}}</ref><ref>{{cite web | url = http://www.showcatsonline.com/x/minoxidil.htm | title = Minoxidil Warning | accessdate = 2007–01–18 | publisher = ShowCatsOnline.com | quote = Very small amounts of Minoxidil can result [in] serious problems or death | archive-date = 2007-01-03 | archive-url = https://web.archive.org/web/20070103001500/http://showcatsonline.com/x/minoxidil.htm | url-status = dead }}</ref> കീടനാശിനികളും കളനാശിനികളും പോലെയുള്ള സ്പഷ്ടമായ വിഷപദാർത്ഥങ്ങൾ കൂടാതെ പൂച്ചകൾക്ക് അപകടകരമാ‍യ വീട്ടുസാധനങ്ങളിൽ മോത്ത്ബോൾ (mothball), നാഫ്തലീൻ ഉത്പന്നങ്ങളും<ref name="vetinfo"/> ഫീനോൾ, ഡെറ്റോൾ, ലൈസോൾ തുടങ്ങിയ തറ തുടയ്ക്കുന്ന ഉത്പന്നങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="vetinfo">{{cite web | url = http://www.vetinfo4cats. com/ctoxin.html | title = Toxic to Cats | accessdate = 2007–01–18 | publisher = Vetinfo4Cats }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.<ref>{{cite journal | author = Rousseaux CG, Smith RA, Nicholson S | title = Acute Pinesol toxicity in a domestic cat | journal = Vet Hum Toxicol | year = 1986 | pages = 316-7 | volume = 28 | issue = 4 | id = PMID 3750813 | url= http://www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/query.fcgi?cmd=Retrieve&db=PubMed&list_uids=3750813&dopt=Abstract}}</ref>. മഞ്ഞ് ഉരുക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന എതിലിൻ ഗ്ലൈക്കോൾ പൂച്ചകൾക്ക് ഇഷ്ടമാണെങ്കിലും ഒരു സ്പൂൺ നിറയെ ഇത് കഴിക്കുന്നതുപോലും പൂച്ചയ്ക്ക് ഹാനികരമായേക്കാം. <ref>{{cite web | url = http://www.cfainc.org/articles/antifreeze.html | title = Antifreeze Warning | publisher = The Cat Fanciers' Association, Inc. | accessdate = 2007–05–15 | archive-date = 2009-06-20 | archive-url = https://web.archive.org/web/20090620095612/http://www.cfainc.org/articles/antifreeze.html | url-status = dead }}</ref> മനുഷ്യരുടെ ഭക്ഷണപദാർത്ഥങ്ങളും പൂച്ചകൾക്ക് ഹാനികരമാകാറുണ്ട്. വളരെക്കുറച്ച് പൂച്ചകളേ ചോക്കളേറ്റ് കഴിക്കാറുള്ളുവെങ്കിലും ചോക്കളേറ്റിൽ ഉണ്ടാകുന്ന തിയോബ്രോമിൻ പൂച്ചയ്ക്ക് വിഷബാധയുണ്ടാക്കിയേക്കാം. ഉള്ളിയും ഇഞ്ചിയും കൂടിയ അളവിൽ കഴിച്ച പൂച്ചകളിൽ വിഷബാധ ഉണ്ടായിട്ടുള്ളതായി കണ്ടിട്ടുണ്ട്. <ref name="vetinfo"/> ഫിനോൾ കലർന്ന ബിസ്പെനോൾ എ എന്ന പദാർത്ഥം ഉപയോഗിച്ച് സീൽ ചെയ്യുന്ന ടിന്നിൽ കിട്ടുന്ന പൂച്ചഭക്ഷണം വരെ പൂച്ചകൾക്ക് മോശമായി ഭവിക്കാറുണ്ട്, ശാസ്ത്രീയമായി കാരണം തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ലെങ്കിലും.<ref name="vetinfo"/> പൂച്ചയടക്കമുള്ള പല മൃഗജാതികൾക്കും വീട്ടിൽ വളർത്തുന്ന അലങ്കാരച്ചെടികൾ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാറുണ്ട്. <ref name="judy">{{cite web | url = http://www.judyshealthcafe.com/articles/substances.html | title = Substances That Are Poison to Pets | accessdate = 2007–01–18 | publisher = Judy's Health Cafe.com | archive-date = 2007-02-06 | archive-url = https://web.archive.org/web/20070206040257/http://www.judyshealthcafe.com/articles/substances.html | url-status = dead }}</ref>. പൂച്ചകൾ ഇത്തരം ചെടികൾ കഴിക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ടും ഒഴിവാക്കേണ്ടതാണ്. == സ്വഭാവം == === സാമൂഹിക ജീവിതം === [[പ്രമാണം:Listen, do you want to know a secret.jpg|right|thumb|250px|മറ്റ് പൂച്ചകളുമായി പൂച്ച അടുപ്പം സ്ഥാപിച്ചേക്കാം. ഇവിടെ ഒരു പൂച്ച മറ്റൊരു പൂച്ചയുടെ രോമം മിനുക്കിക്കൊടുക്കുന്നു.]] ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി മനുഷ്യരുടേയും വളർത്തു മൃഗങ്ങളുടേയും സഹവാസം മൂലം ഒരു നാട്ടുമൃഗമായി മെരുങ്ങാൻ പൂച്ചയ്ക്ക് കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. പൂച്ചയെ വളർത്തുന്ന വ്യക്തിയെ പൂച്ച തങ്ങളുടെ അമ്മയെയെന്നപോലെ സ്നേഹിക്കുമെന്നും കരുതപ്പെടുന്നു. അതുപോലെതന്നെ, പൂച്ചകൾ വലുതായാലും അവരുടെ ചെറുപ്പക്കാലത്തുള്ളതുപോലെ തന്നെ ജീവിക്കുന്നുവെന്നും കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. <ref>[http://animal.discovery.com/guides/cats/body/maturity.html Cat Guide: Adolescence and Sexual Maturity] Animal Planet</ref> പൊതുവേ പൂച്ചകൾ നന്നായി ഇണങ്ങുന്നവരാണെങ്കിലും മനുഷ്യരുമായി ഇണങ്ങാതെ ജീവിക്കുന്ന പൂച്ചകളുടെ എണ്ണവും കുറവല്ല. മുതിർന്ന പൂച്ചകൾ ചെറിയ പൂച്ചകളോട് അസഹിഷ്ണുതയോടെ പെരുമാറുന്നതായും ചിലപ്പോൾ മാന്തിയും കടിച്ചും അവയെ ആക്രമിക്കുന്നതായും കാണപ്പെടാറുണ്ട്. <ref>{{cite journal | url = http://faculty.washington.edu/jcha/330_cats_introducing.pdf | format = pdf | title = Intercat aggression in households following the introduction of a new cat | author = E. Levine | coauthors = P. Perry, J. Scarlett, K. A. Houpt | journal = Applied Animal Behaviour Science | issue = 90 | year = 2005 | pages = 325–336 | doi = 10.1016/j. applanim.2004.07.006 <!-- Retrieved from URL by DOI bot --> | access-date = 2008-10-14 | archive-date = 2009-03-26 | archive-url = https://web.archive.org/web/20090326225932/http://faculty.washington.edu/jcha/330_cats_introducing.pdf | url-status = dead }}</ref> === സഹജീവനം === പൂച്ചകളുടെ സാമൂഹികസ്വഭാവം മനസ്സിലാക്കാനുള്ള ഒരു വഴി അവയെ നിരീക്ഷിക്കലാണ്. വളര്ത്ത്പൂച്ചകൾ, കോളനികൾ എന്നപോലെ തങ്ങളുടെ പ്രദേശപരിധി അവർ തന്നെ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ടാകും. ഇതിൽ ലൈംഗികപരമായി സജീവമായ പൂച്ചകളുടേത് വലിയ കോളനികളും അല്ലാത്തവയുടേത് ചെറിയ കോളനികളും ആയിരിക്കും. ഇവയുടെ ഇടയിൽ ആരുടേയും സ്വന്തമല്ലാത്ത സ്ഥലങ്ങളും ഉണ്ടാകും. ഇവിടെ പൂച്ചകൾ സമാധാനപരമായി പെരുമാറും. പക്ഷെ സ്വന്തം കോളനിയിൽ വരുന്ന മറ്റ് പൂച്ചകളെ പൂച്ച വിരട്ടി ഓടിക്കും. ആദ്യം തുറിച്ചു നോക്കിയും ഒച്ചയുണ്ടാക്കിയും മുറുമുറുത്തും തന്റെ ശത്രുവിനെ ഓടിക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയും, വഴങ്ങിയില്ലെങ്കിൽ ഒച്ചയുണ്ടാക്കി ആക്രമിക്കുകയും ആണ് പൂച്ച ചെയ്യുക. ഇങ്ങനെ ജീവിക്കുന്നതുകൊണ്ടാകാം, പൂച്ചകൾക്ക് ജീവിക്കാനായി ഒന്നിച്ച് നിൽക്കുന്ന സ്വഭാവം ഇല്ല. അതായത് ഭക്ഷണം കണ്ടെത്താനും സ്വന്തം രക്ഷയ്ക്കും മറ്റും ഒരു പൂച്ച മറ്റൊരു പൂച്ചയെ ആശ്രയിക്കില്ല. പട്ടിയെപ്പോലെയോ സിംഹത്തെപ്പോലെയോ കൂട്ടമായി ഇരതേടാൻ പൂച്ച പോകാറില്ല. (സ്വയം നക്കി ശരീരം എപ്പോഴും ശുചിയായി വയ്ക്കുന്ന പൂച്ചയുടെ സ്വഭാവം ഇതിനോട് ചേർത്ത് വായിക്കാവുന്നതാണ്. ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നതിലൂടെ പൂച്ചയുടെ ഉമിനീർ പൂച്ചയുടെ നാറ്റം ഒഴിവാക്കി, തന്നെ ശത്രുക്കൾ കണ്ട്പിടിക്കുനതിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കുന്നു. എന്നാൽ പട്ടിയ്ക്ക് ശരീരദുർഗന്ധം ഉള്ളത് ഇരപിടിക്കുമ്പോൾ സഹായകരമാകുകയാണ് ചെയ്യുക. ഒരു പട്ടിയുടെ നാറ്റം മനസ്സിലാക്കി അവിടെ നിന്ന് രക്ഷപെടാൻ നോക്കുമ്പോൾ മറ്റ് പട്ടികളുടെ കയ്യിൽ പെടുകയാണ് പട്ടിയുടെ ഇരയ്ക്ക് സംഭവിക്കുക. പക്ഷെ ഇതിനു തങ്ങളുടെ ഇടയിലുള്ള വിനിമയം നന്നായിരിക്കണം. പട്ടികളുടെ കൂട്ടത്തിന് ഇത് നല്ലവണ്ണം ഉണ്ടെങ്കിലും പൂച്ചയ്ക്ക് ഈ കഴിവ് ഇല്ലാത്തതിനാൽ പൂച്ച ഒറ്റയ്ക്കേ ഇര തേടുകയുള്ളൂ) === ആക്രമണോത്സുകത === [[പ്രമാണം:Gato_enervado_pola_presencia_dun_can.jpg|thumb|right|250px|നടു വളച്ച്, ഒരു വശത്തേയ്ക്ക് ചരിഞ്ഞ്, ശബ്ദമുണ്ടാക്കി ആത്മസംരക്ഷണത്തിനു തയ്യാറെടുക്കുന്ന പൂച്ച]] അതിർത്തിയുടെ പേരിലോ, ഇണയുടെ പേരിലോ, മറ്റൊരാളെ തോൽപ്പിക്കാണോ, എതിർത്ത് നിൽക്കാനോ ഒക്കെയായി പൂച്ചകൾ തമ്മിൽ ആക്രമണത്തിൽ ഏർപ്പെടുമ്പോൾ പൂച്ചകൾ സാധാരണയായി തങ്ങളുടെ ശരീരം വളച്ച് രോമങ്ങൾ ഉയർത്തി നിർത്തി തങ്ങളുടെ ശരീരവലിപ്പത്തിനെ പെരുപ്പിച്ച് കാണിക്കാറുണ്ട്. കൈകൾ കൊണ്ട് ശക്തിയായി എതിരാളിയുടെ മുഖത്തും ശരീരത്തിലും അടിച്ചും കടിച്ചും ഒക്കെയാണ് പൂച്ചക്കൾ ആക്രമിക്കുക. സാധാരണ തോൽക്കും എന്നുറപ്പായാൽ സാരമായ മുറിവുകൾ എൽക്കുന്നതിനുമുൻപ് തന്നെ പൂച്ച രക്ഷപ്പെടാറാണ് പതിവെങ്കിലും അപൂർവ്വമായി മാരകമായ മുറിവ് തന്റെ എതിരാളിയിൽ ഏൽപ്പിക്കാൻ പൂച്ചകൾക്ക് സാധിക്കാറുണ്ട്. മുഖത്തും ചെവികളിലുമൊക്കെയായി ചെറിയ മുറിവേ പൂച്ചയ്ക്ക് എൽക്കാറുള്ളുവെങ്കിലും ആ മുറിവിൽ അണുബാധ ഉണ്ടായി പൂച്ചകൾക്ക് അപകടം സംഭവിക്കാനും സാധ്യതയുണ്ട്. ഇങ്ങനെയുള്ള ആക്രമണമാണ് ഫെലൈൻ ഇമ്യൂണോ ഡെഫിഷ്യൻസി വൈറസ് (''FIV'') എന്ന കീടാണുവിന്റെ പ്രചരണത്തിന്റെ മുഖ്യകാരണം എന്നും വിശ്വസിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ലൈംഗികപരമായി സജീവമായ ആൺ പൂച്ചകൾ തങ്ങളുടെ ജീവിതകാലത്തിൽ പല പൂച്ചകളുമായും ആക്രമണത്തിൽ ഏർപ്പെടുന്നതുകൊണ്ട് തങ്ങളുടെ മുഖത്തിലും ചെവികളിലും ഒക്കെ പല മുറിവിന്റെ പാടുകളും ശേഷിപ്പിക്കും. തങ്ങളുടെ കുട്ടികളെ രക്ഷിക്കാനും തങ്ങളുടെ അതിർത്തി സംരക്ഷിക്കാനായും ഒക്കെ പെൺപൂച്ചകളും മറ്റുള്ളവരെ ആക്രമിക്കാറുണ്ട്. പാമ്പ്‌ പോലെയുള്ള ഇഴ ജന്തുകളുടെ ശത്രു ജീവി കൂടി ആയതിനാൽ അവയെ കണ്ടാൽ പൂച്ചകൾ ആക്രമിക്കുകയോ കൊല്ലുകയോ ചെയ്യാറുണ്ട്. അതിനാൽ പാമ്പ്‌ ശല്യം കുറയ്ക്കാനും വീടുകളിൽ പൂച്ചയെ വളർത്താറുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും ചിലപ്പോൾ പൂച്ചയ്ക്ക് പാമ്പിന്റെ കടിയേൽക്കാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്. === കളികൾ === [[പ്രമാണം:Catplay-fight.JPG|thumb|250px|കളിയായി വഴക്കിടുന്ന പൂച്ചകൾ.]] വളർത്ത് പൂച്ചകൾ, പ്രത്യേകിച്ചും പൂച്ചക്കുട്ടികൾ കളികളിൽ ഏർപ്പെടുന്നത് സാധാരണമാണ്. ഈ പെരുമാറ്റം ഇരപിടിക്കലിന്റെ ഒരുതരം അനുകരണമാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഇത്തരം കളികൾ പൂച്ചയ്ക്ക് പതുങ്ങിയിരിക്കാനും, ഇരപിടിക്കാനും, ഇരയെ കൊല്ലുവാനും ഒക്കെയുള്ള പരിശീലനവും ആകുന്നു. <ref>{{cite journal |author=Poirier FE, Hussey LK |title=Nonhuman Primate Learning: The Importance of Learning from an Evolutionary Perspective |journal=Anthropology & Education Quarterly |volume=13 |issue=2 |pages=133–148 |year=1982 |url=http://www.jstor.org/view/01617761/sp050045/05x1830j/0 |doi=10.1525/aeq.1982.13.2.05x1830j |format={{dead link|date=June 2008}} – ^{[http://scholar.google.co.uk/scholar?hl=en&lr=&q=author%3A+intitle%3ANonhuman+Primate+Learning%3A+The+Importance+of+Learning+from+an+Evolutionary+Perspective&as_publication=Anthropology+%26+Education+Quarterly&as_ylo=1982&as_yhi=1982&btnG=Search Scholar search]}}}</ref> തൂങ്ങിക്കിടക്കുന്ന ഒരു നൂലോ വള്ളിയോ, നിലത്ത് അശ്രദ്ധമായി കിടക്കുന്ന ഒരു ചരടോ, അങ്ങനെ എന്തെങ്കിലും മതി ഒരു പൂച്ചയെ കൌതുകപ്പെടുത്താൻ. ഇങ്ങനെ നൂലുകളുമായി പൂച്ച കളിക്കുന്നത് പല കാർട്ടൂണുകളിലും ചിത്രങ്ങളിലും വിഷയമായിട്ടുണ്ട്. അമ്മപ്പൂച്ചയുടെ വാലും ഇങ്ങനെ പൂച്ച തട്ടിക്കളിക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഈ നൂല് വിഴുങ്ങുന്നത് പൂച്ചയ്ക്ക് ആപത്കരമാണ്. അത് വയറിൽ കുടുങ്ങി രോഗങ്ങളോ മരണമോ ഒക്കെയും സംഭവിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് വളർത്ത് പൂച്ചകൾക്ക് കളിക്കാനായി ഉടമകൾ നേർത്ത ലേസർ രശ്മികൾ കൊണ്ട് നിലത്ത് വരയ്ക്കാറുണ്ട്, പൂച്ചയ്ക്ക് ആ ലേസർ ബിന്ദുവിനെ പിന്തുടരുന്നത് ഇഷ്ടമാണ്. ഈ ലേസർ കൊണ്ട് പൂച്ചയുടെ കണ്ണിന് എന്തെങ്കിലും അപകടം പിണഞ്ഞതായി അറിവില്ല. ലേസർ പേനകൾ പ്രചാരത്തിനാകുന്നതിനുമുൻപ് ടോർച്ചിന്റെ വെളിച്ചവും ഈർക്കിലും ഓലയും ഒക്കെ ഇതിനായി ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. ഇതേ കളിയുടെ ഭാഗമായി പൂച്ചകൾ തമ്മിൽതമ്മിലും ഉടമയോടും ഒക്കെ അടി കൂടാറുണ്ട്. എങ്കിലും പൂച്ചകൾക്ക് ദേഷ്യം വന്ന് നഖങ്ങൾ പുറത്തേക്ക് നീട്ടി ആക്രമിക്കാൻ ഏത് നിമിഷവും സാധ്യത ഉള്ളതിനാൽ മനുഷ്യർ പൂച്ചകളുമായി അടുക്കുമ്പോൾ ഒരു അകലം പാലിക്കുന്നത് നല്ലതാണ്. === ഇര തേടൽ === [[പ്രമാണം:Cat-eating-prey.jpg|right|thumb|250px|തന്റെ ഉടമയ്ക്ക് ഒരു പക്ഷിയെ സമ്മാനിക്കുന്ന പൂച്ച.]] വലിയ പൂച്ചകളെപ്പോലെത്തന്നെ (സിംഹം, പുലി) വീട്ടിൽ വളർത്തുന്ന പൂച്ചകളും ഇരപിടിക്കാൻ സമർത്ഥരാണ്. <ref>[http://www.dnr.state.mn.us/fwt/back_issues/december98/cats.html Fish & Wildlife Today: Winter 1998: Minnesota's killer kitties: Minnesota DNR<!-- Bot generated title -->]</ref> കടുവയേയും പുലിയേയും പോലെ പതുങ്ങിയിരുന്ൻ ഇരയെ കാത്തിരുന്ന്, ഇരവരുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ആക്രമിച്ച് കീഴടക്കുന്ന വിദ്യയാണ് പൂച്ചയുടേയും ആയുധം. ഇങ്ങനെ കീഴടക്കിയ തന്റെ ഇരയുടെ കഴുത്തിനു കടിച്ച് കുടഞ്ഞ് നട്ടെല്ല് തകർത്ത് പരാലിസിസ് വരുത്തുകയോ കരോട്ടിഡ് ആർട്ടറിയും ജുഗുലാർ ഞരമ്പും മുറിച്ച് രക്തം നഷ്ടപ്പെടുത്തിക്കുകയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഇരയുടെ ശ്വാസകോശനാളി (''Vertebrate trachea'') തകർക്കുകയോ ചെയ്ത് പൂച്ച ഇരയുടെ കഥ കഴിക്കുന്നു. പൂച്ച തന്റെ ഉടമയ്ക്ക് താൻ പിടിച്ച ഇരയെ നൽകുന്നത് എന്തിനെന്നതിനെക്കുറിച്ച് അധികം വിവരങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല. എത്തോളജിസ്റ്റായ പോൾ ലെഹസൻ പറയുന്നത് പൂച്ചകൾ മനുഷ്യരെ തങ്ങളുടെ സമൂഹത്തിലെ ഒരു അംഗമെന്നരീതിയിൽ കാണുന്നതിന്റെ തുടർച്ചയാണ് അധികം വന്ന ഇരയെ മനുഷ്യരുമായി പങ്കുവയ്ക്കുന്നത് എന്നാണ്. <ref>{{cite book |last=Leyhausen |first=Paul |title=Cat Behavior: The Predatory and Social Behavior of Domestic and Wild Cats |url=https://archive.org/details/catbehaviorpreda0000leyh |year=1978 |isbn=978-0824070175}}</ref> എന്നാൽ അന്ത്രോപ്പോളജിസ്റ്റായ ഡെസ്മണ്ട് മോറിസ് 1986-ൽ എഴുതിയ ''കാറ്റ് വാച്ചിങ്ങ്'' എന്ന പുസ്തകത്തിൽ പറയുന്നത് പൂച്ചകൾ ഇരപിടിക്കാൻ സമർത്ഥരല്ലാത്ത മനുഷ്യരെ ഇരപിടിക്കാൻ പഠിപ്പിക്കുന്നതിനുവേണ്ടിയാണ് തങ്ങൾ പിടിച്ച എലികളേയും പക്ഷികളേയും വീട്ടിൽ കൊണ്ടു വരുന്നത് എന്നാണ്. ഇരപിടിക്കാൻ കഴിവില്ലാത്ത വലിയ പൂച്ചക്കുട്ടി എന്നരീതിയിൽ മനുഷ്യർക്ക് ഭക്ഷണം നൽകുന്നതാവാം ഇതെന്നും അദ്ദേഹം ഇതെ പുസ്തകത്തിൽ പറയുകയുണ്ടായി. മറ്റൊരു സാധ്യത ഉള്ളത്, തങ്ങൾക്ക് ഇരപിടിക്കാനുള്ള കഴിവായി എന്ന് തങ്ങളുടെ അമ്മയ്ക്ക് മുന്നിൽ തെളിയിക്കുന്ന പൂച്ചയുടെ അതേ മനശ്ശാസ്ത്രമാകും മനുഷ്യരുടെ മുന്നിൽ തങ്ങൾ പിടിച്ച ഇരയെ കാഴ്ചവയ്ക്കുന്നതിനു പിന്നിലും എന്നാണ്. വീട്ടിൽ വളർത്തുന്ന പൂച്ചകൾ, ഇരയെക്കൂടാതെ വാച്ചുകൾ, പേനകൾ, പെൻസിലുകൾ എന്നിങ്ങനെ വായിൽ കൊള്ളാവുന്ന എന്തും തങ്ങളുടെ ഉടമയ്ക്ക് കൊണ്ടുപോയി കൊടുക്കാറുണ്ട്. === പ്രത്യുത്പാദനം === [[File:Mating Cats (Domestic cats) in Kannur.jpg|thumb|right|300px|ഇണചേരുന്ന പൂച്ചകൾ]] പൂച്ചയ്ക്ക് വർഷത്തിൽ ഒന്നിൽക്കൂടുതൽ പ്രജനനകാലം ഉണ്ടാകും. ഇണചേരുകയാണെങ്കിൽ ഓരോന്നും നാലു മുതൽ ഏഴ് ദിവസം വരെ നീണ്ട് നിൽക്കും, ഇണ ചേർന്നില്ലെങ്കിൽ അതിൽക്കൂടുതലും. പെൺപൂച്ചയോട് പല ആൺ പൂച്ചകളും ഇണ ചേരാൻ ആഗ്രഹിക്കും. ഇവർ തമ്മിൽ പൊരുതി വിജയിയാകുന്ന പൂച്ചയ്ക്കാണ് ഇണചേരാൻ അവസരം ഉണ്ടാകുക. ആദ്യം നീരസം കാണിക്കുമെങ്കിലും പെൺപൂച്ചകൾ പിന്നീട് ഇണചേരാൻ നിന്ന് കൊടുക്കും. ഇണചേരുന്ന സമയത്ത് പെൺപൂച്ചകൾ ഉച്ചത്തിൽ കരയാറുണ്ട്. ഇണചേരലിനുശേഷം പെൺപൂച്ച തന്റെ ശരീരം നക്കി വൃത്തിയാക്കും. ഈ സമയത്ത് ഏതെങ്കിലും ആൺപൂച്ച ഇണചേരാനായി ശ്രമിച്ചാൽ പെൺപൂച്ച ആ ആൺപൂച്ചയെ ആക്രമിക്കും. പക്ഷെ ശരീരശുചീകരണത്തിനുശേഷം പെൺപൂച്ച വീണ്ടും ഇണചേരാൻ സന്നദ്ധയാകും. ആൺപൂച്ചയുടെ [[ലിംഗം|ലിംഗത്തിൽ]] പിറകിലേയ്ക്ക് നിൽക്കുന്ന മുളളുകൾ ഉണ്ടാകും. ഇണചേർന്ന് കഴിഞ്ഞ് ഈ ലിംഗം പിറകോട്ടെടുക്കുമ്പോൾ ഈ മുളളുകൾ പെൺപൂച്ചയുടെ [[യോനി|യോനിയിൽ]] ഉരഞ്ഞ് പെൺപൂച്ചയ്ക്ക് അണ്ഡവിസർജ്ജനം(ovulation) ഉണ്ടാകാൻ സഹായിക്കുന്നു.ഇതിനാലാണ് ലൈംഗികബന്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടുമ്പോൾ പെൺപൂച്ചകൾ ഉച്ചത്തിൽ കരയുന്നത്. ഇത് എല്ലായ്പ്പോഴും സംഭവിക്കാത്തതുകൊണ്ട് തന്നോട് ആദ്യം ഇണചേർന്ന പൂച്ചയിൽ നിന്ന് തന്നെ പെൺപൂച്ച എല്ലായ്പ്പോഴും ഗർഭം ധരിക്കണമെന്നില്ല. അതുപോലെ തന്നെ, തന്റെ ഇണചേരൽ കാലഘട്ടത്തിൽ പല ആൺപൂച്ചകളുമായും പെൺപൂച്ച ഇണചേരും എന്നുള്ളതുകൊണ്ട് തനിക്ക് പ്രസവത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന എല്ലാ കുഞ്ഞുങ്ങൾക്കും ഒരേ അച്ഛൻ തന്നെ ആയിരിക്കണമെന്നില്ല.[[File:പൂച്ചക്കുഞ്ഞുങ്ങൾ (17 ദിവസം പ്രായം).JPG|thumb|കണ്ണ് തുറന്ന് രണ്ടു ദിവസം കഴിഞ്ഞ പൂച്ചക്കുഞ്ഞുങ്ങൾ]] പൂച്ചയുടെ ആർത്തവചക്രം ഏതാണ്ട് 63–65 ദിവസമാണ്. ഒരു പ്രസവത്തിൽ പൂച്ചയ്ക്ക് മൂന്ന് മുതൽ അഞ്ച് കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടാകാം. ഇതിൽ ആദ്യത്തെ കുഞ്ഞ് മറ്റ് കുഞ്ഞുങ്ങളേക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കും. ആറ് ആഴ്ചയ്ക്കും ഏഴ് ആഴ്ചയ്ക്കും ഇടയിൽ പൂച്ച ഇവരെ മുലയൂട്ടുന്നത് നിർത്തും. ലൈംഗികപരമായ വളർച്ച പൂർണ്ണമാകാൻ പെൺപൂച്ചകൾക്ക് 4–10 മാസവും ആൺപൂച്ചകൾക്ക് 5–7 മാസവും എടുക്കും. പന്ത്രണ്ട് മാസം പ്രായമാകുമ്പോൾ പൂച്ചക്കുഞ്ഞിനെ മറ്റൊരുടമയ്ക്ക് കൈമാറാം. അതിനുമുന്നേതന്നെ തള്ളപ്പൂച്ചയുടെ അടുത്ത് നിന്ന് മാറിനിൽക്കാൻ തുടങ്ങിയാൽ അപ്പൊഴേ പൂച്ചയെ മാറ്റിത്താമസിപ്പിക്കാവുന്നതാ‍ണ്. പൂച്ചയ്ക്ക് കുഞ്ഞുങ്ങളുണ്ടാകാതിരിക്കാൻ ചെയ്യുന്ന ശസ്ത്രക്രിയ പൂച്ചയ്ക്ക് 6-8 മാസം ആകുമ്പോൾ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നതുവഴി ആൺപൂച്ചകൾ മൂത്രം ഒഴിച്ചും പെൺപൂ‍ച്ചകൾ ഒച്ചയുണ്ടാക്കിയും തങ്ങളുടെ പ്രദേശം അടയാളപ്പെടുന്ന സ്വഭാവം ഇല്ലാതെയാക്കാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പൂച്ച ഈ സ്വഭാവം പ്രദർശിപ്പിച്ചതിനുശേഷമാണ് പ്രത്യുത്പാദനശേഷി ഇല്ലാതെയാക്കുന്നതെങ്കിൽ ഈ സ്വഭാവം പൂച്ച തുടരാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. === ശുചിത്വം === [[പ്രമാണം:Cat tongue macro.jpg|thumb|right|250px|ചീർപ്പ് പോലെയുള്ള നാക്ക് ഉപയോഗിച്ച് ഒരു പൂച്ച രോമങ്ങൾ നക്കി വൃത്തിയാക്കുന്നു.]] പൂച്ചയ്ക്ക് ശുചിത്വം വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ടതാണ്. തങ്ങളുടെ നാക്കിലുള്ള മുകുളങ്ങൾ ഒരു ചീപ്പ് പോലെ പ്രവർത്തിച്ച് രോമങ്ങൾ ഒതുക്കിവയ്ക്കാൻ പൂച്ചയെ സഹായിക്കുന്നു.ഇതു മാർജ്ജാര വംശത്തിലുളള എല്ലാ ജീവികളിലും കാണപ്പടുന്നുണ്ട്പൂച്ചയുടെ ഉമിനീർ അഴുക്ക് കളയാനും വിയർപ്പ് നാറ്റം ഇല്ലാതെയാക്കാനും പൂച്ചയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഉത്തമമാണ്. പൂച്ചകൾക്ക് മറ്റ് പൂച്ചകളേയും മനുഷ്യരേയും നക്കി വൃത്തിയാക്കുന്നതും ഇഷ്ടമാണ്. മറ്റ് പൂച്ചകളെ നക്കി വൃത്തിയാക്കുന്നതിനുപിന്നിൽ തങ്ങളുടെ മേൽക്കോയ്മ ഉറപ്പിക്കുക എന്നൊരുദ്ദേശ്യവും പൂച്ചയ്ക്ക് ഉണ്ട്. ഇങ്ങനെ വൃത്തിയാക്കുന്നതിനിടയിൽ തന്റെ വയറ്റിൽ എത്തുന്ന രോമങ്ങൾ പൂച്ച പിന്നീട് ഒരു രോമഗോളമായി ചർദ്ദിക്കാറുണ്ട്. നീളമുള്ള രോമം ഉള്ള പൂച്ചകളാണ് ചെറിയ രോമമുള്ള പൂച്ചകളേക്കാൾ ഇങ്ങനെ ചെയ്യാറ്. സ്ഥിരമായി പൂച്ചയുടെ രോമം ചീകി വൃത്തിയാക്കിക്കൊടുത്തോ വയറിൽ രോമം കുമിഞ്ഞ് കൂടുത്തത് ഒഴിവാക്കുന്ന തരം ഭക്ഷണം കൊടുത്തോ ഇത് ഇല്ലാതെയാക്കാവുന്നതാണ്. === മാന്തൽ === നഖം പുറത്തേയ്ക്ക് നീട്ടി കട്ടിയായ പ്രതലങ്ങളിൽ ഉരക്കുന്ന സ്വഭാവമുണ്ട് പൂച്ചകൾക്ക്. ഇത് നഖത്തിന്റെയടിയിൽ ഉള്ള അഴുക്ക് ഒഴിവാക്കാനും കാലുകൾക്ക് നല്ല വ്യായാമം കിട്ടാനും ആയിട്ടാണ് പൂച്ച ചെയ്യുന്നത്. ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നത് പൂച്ചകൾ നന്നായി ആസ്വദിക്കുന്നു. നഖങ്ങൾ ഇല്ലാതെയായ പൂച്ചകൾ പോലും ഇങ്ങനെ ചെയ്ത് ആനന്ദം കണ്ടെത്താറുണ്ട്. പൂച്ചയുടെ കാലിന്റെ അടിയിലുള്ള വിയർപ്പ് ഗ്രന്ഥിയിൽ നിന്ന് വിയർപ്പ് വീണ് തന്റെ പ്രദേശം അടയാളപ്പെടുത്താനാണ് പൂച്ച ഇത് ചെയ്യുന്നതെന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. === ഉയരങ്ങളോടുള്ള ഇഷ്ടം === [[പ്രമാണം:Cat in tree03.jpg|thumb|250px|മരത്തിൽ കയറിയ ഒരു പൂച്ച.]] ഉയരം കൂടിയ സ്ഥലത്ത് പോയി ഇരിക്കാൻ പൂച്ചക്കൾക്ക് ഇഷ്ടമാണ്. ഉയരത്തിൽ നിന്ന് തന്റെ പ്രദേശം മൊത്തം നിരീക്ഷിക്കാനാണ് പൂച്ചകൾ ഇത് ചെയ്യുന്നതെന്നാണ് കരുതപ്പെടുന്നത്. ചീറ്റപ്പുലിയെപ്പോലെ, കാട്ടിൽ ഉള്ള പൂച്ചകൾ മുകളിൽ ഒളിഞ്ഞ് നിന്ന് താഴെയുള്ള ഇരയെ ചാടി വീണ് ആക്രമിക്കാനും ഇങ്ങനെ ഉയരമുള്ള മരത്തിലും മറ്റും കയറി നിൽക്കാറുണ്ട്. <ref>{{cite web | title=Why Do Cats Like High Places? | publisher = Dr. Holly Nash, DVM, MS | url = http://www.peteducation.com/article.cfm?cls=1&cat=1313&articleid=1125 | work = Drs. Foster & Smith, Inc.}}</ref> അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഉയരം, പൂച്ചയ്ക്ക് അന്തസ്സും സുരക്ഷിതത്വവും കൂടി നൽകുന്നു. ഉയരമുള്ള പ്രതലത്തിൽ നിന്ന് എങ്ങനെ വീണാലും പൂച്ചയ്ക്ക് ശരീരം വളച്ച് നാലുകാലിൽത്തന്നെ നിലത്ത് വീഴാനുള്ള കഴിവുണ്ട്.<ref>{{cite web | title = Falling Cats | url = http://www.verrueckte-experimente.de/leseproben_e.html | accessdate = 2005–10–24 | archive-date = 2016-03-03 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160303185523/http://www.verrueckte-experimente.de/leseproben_e.html | url-status = dead }}</ref> ഇങ്ങനെ ചെയ്യാനുള്ള സമയം കിട്ടിയാൽ മാത്രമേ പൂച്ചയ്ക്ക് നാലുകാലിൽ വീഴാൻ പറ്റുകയുള്ളൂ. അതിനായി 90 cm (3 അടി) ഉയരമെങ്കിലും പൂച്ചയ്ക്ക് വേണം. ഈ പ്രവർത്തിക്ക് പൂച്ച തന്റെ വാൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല എന്നതുകൊണ്ട് വാലില്ലാത്ത പൂച്ചയ്ക്കും ഇങ്ങനെ നാലുകാലിൽ വീഴാൻ സാധിക്കും. <ref>{{cite web | url = http://helix.gatech.edu/Classes/ME3760/1998Q3/Projects/Nguyen/ | title = How does a Cat always land on its feet? | author = Huy D. Nguyen | publisher = Georgia Tech University, School of Medical Engineering | accessdate = 2007–05–15 | archive-date = 2010-08-19 | archive-url = https://web.archive.org/web/20100819151937/http://helix.gatech.edu/Classes/ME3760/1998Q3/Projects/Nguyen/ | url-status = dead }}</ref> പൂച്ചയുടെ ഈ താത്പര്യം ചിലപ്പോൽ പൂച്ചയ്ക്ക് തന്നെ അപകടകരമായേക്കാം. ''അമേരിക്കൻ സൊസൈറ്റി ഫോർ ദ പ്രിവെൻഷൻ ഓഫ് ക്രുവൽറ്റി റ്റു ആനിമത്സ്'' എന്ന സംഘടന പൂച്ച ഉടമകളോട് വീട്ടിൽ അധികം ഉയരമുള്ള ഒന്നും വയ്ക്കരുതെന്ന് പറയുന്നു. ആത്മവിശ്വാസം കൂടുതലായ പൂച്ചകൾ അതിന്റെ മുകളിൽ കയറി താഴെവീണ് അപകടം ഉണ്ടാകാതിരിക്കാനാണ് ഈ മുൻ‌കരുതൽ. <ref>{{cite web | url=http://www.peteducation.com/article.cfm?cls=0&cat=2032&articleid=3409 | title = High-Rise Syndrome: Cats Injured Due to Falls | author = Veterinary & Aquatic Services Department | work = Drs. Foster & Smith, Inc.}}</ref> === വേട്ടയുടെ ഫലങ്ങൾ === വീട്ടിൽ വളർത്തുന്ന പൂച്ചകൾ ആയിരത്തിലധികം ജനുസ്സിൽ പെടുന്ന ജീവികളെ കൊന്ന് തിന്നാറുണ്ട്. ഇവയിലധികവും നട്ടെല്ലില്ലാത്ത ജീവികളാണ്, കൂടുതലും ഷഡ്പദങ്ങൾ. വലിയ പൂച്ചകൾ (പുലി, സിംഹം, തുടങ്ങിയവ) നൂറിൽ താഴെ ജനുസ്സിൽ പെടുന്ന ജീവികളെയേ തിന്നാറുള്ളൂ. പൂച്ചകളെപ്പോലെ പലവർഗ്ഗങ്ങളിൽ‍പ്പെട്ട ജീവികളെ കൊന്ന് തിന്നാനുള്ള കഴിവുണ്ടെങ്കിലും അവയെ കൊന്ന് തിന്നാനുള്ള ശ്രമത്തിനോട് തട്ടിച്ച് നോക്കുമ്പോൾ അവയിലുണ്ടാകുന്ന പോഷണം വളരെ കുറവായതിനാൽ വലിയ പൂച്ചകൾ അവയെ ഒഴിവാക്കാറാണ് പതിവ്. ഇതിനൊരപവാദമുള്ളത് പുള്ളിപ്പുലി ആണ്. പുള്ളിപ്പുലി മുയലുകളെപ്പോലെയുള്ള ചെറിയ ജീവികളേയും വേട്ടയാടി തിന്നാറുണ്ട്. വീട്ടിൽ നന്നായി ഭക്ഷണം കൊടുത്ത് വളർത്തുന്ന പൂച്ചകൾ പോലും തരം കിട്ടിയാൽ പക്ഷികൾ, എലികൾ, തേളുകൾ, പാറ്റകൾ, പുൽച്ചാടികൾ എന്നിങ്ങനെയുള്ള ചെറിയ ജീവികളെ വേട്ടയാടാറുണ്ട്. ഇങ്ങനെ എല്ലാ‍ത്തരം ചെറിയ ജീവികളേയും കൊന്ന് തിന്നാനുള്ള കഴിവു കാരണം പൂച്ചകൾ ഇല്ലാതിരുന്ന പുതിയ ഒരു ആവാസവ്യവസ്ഥയിലേയ്ക്ക് ഒരു പൂച്ച കടന്ന് വന്നാൽ അവിടെ അവ മാരകമായ പ്രഹരം ഏൽപ്പിക്കാൻ വരെ സാധ്യതയുണ്ട്. ചിലയിടങ്ങളിൽ പൂച്ചകൾ കാരണം മറ്റ് ജീവികൾക്ക് വംശനാശം വരെ സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. സ്റ്റീഫൻസ് ഐലന്റ് വ്രെൺ എന്ന ജീവി ഉദാഹരണം. ഈ കാരണങ്ങൾ കൊണ്ട് പല രാജ്യങ്ങളിലും ഫെറൽ പൂച്ചകളെ കീടങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിലാണ് കൂട്ടിയിട്ടുള്ളത്. വീട്ട് പൂച്ചകളേയും ചിലപ്പോൾ കൂട്ടിനുള്ളിൽ പൂട്ടിയിടേണ്ടി വരാറുണ്ട്. പുറത്തുള്ള വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന പക്ഷിമൃഗാദികൾക്ക് ഇവ ഒരു ഭീഷണി ആകും എന്നതാണ് കാരണം. ഓസ്ട്രേലിയയിലെ പല മുനിസിപ്പാലിറ്റികളിലും അങ്ങനെ നിയമം പോലും നിലവിലുണ്ട്. പൂച്ചയുടെ വരവറിയിക്കാനായി പൂച്ചയുടെ കഴുത്തിൽ മണി കെട്ടാറുണ്ട് ചില ഉടമകൾ. പക്ഷെ ഈ മണിയുടെ പ്രവർത്തന രീതി മനസ്സിലാക്കി അത് ശബ്ദമുണ്ടാക്കാത്ത തരത്തിൽ നടക്കാൻ പഠിക്കാൻ പൂച്ചകൾ സമർത്ഥരാണ്. == വീട്ട് പൂച്ചകൾ == === ഇണക്കി വളർത്തൽ === 2004-ൽ സൈപ്രസ്സിൽ ഒരു മനുഷ്യനും പൂച്ചയും അടുത്തടുത്ത് കിടക്കുന്ന ഒരു കുഴിമാടം ഗവേഷകർ കണ്ടെടുക്കുകയുണ്ടായി. ഈ കുഴിമാടത്തിനു ഉദ്ദേശം 9,500 വർഷത്തെ പഴക്കമുണ്ടെന്നാണ് അവരുടെ അനുമാനം. ഇതിൽ നിന്ന് മനുഷ്യനും പൂച്ചയും ഒന്നിച്ച് കഴിയാൻ തുടങ്ങിയ കാലഘട്ടം ഇതുവരെ കരുതിയിരുന്നതിലും വളരെ മുന്നേ ആണെന്ന് കണ്ട് പിടിക്കുകയുണ്ടായി. <ref name="9500 years"/><ref>{{cite news |first=Hazel |last=Muir |authorlink= |coauthors= |title=Ancient remains could be oldest pet cat |url=http://www.newscientist.com/article/dn4867.html |work= |publisher=[[New Scientist]] |date=2004-04-08 |accessdate=2007-11-23 }}</ref><ref>{{cite news |first=Marsha |last=Walton |authorlink= |coauthors= |title=Ancient burial looks like human and pet cat |url=http://edition.cnn.com/2004/TECH/science/04/08/cats. cyprus/index.html |work= |publisher=[[CNN]] |date=Friday, April 9, 2004 |accessdate=2007-11-23 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> വീട്ടിൽ വളർത്തുന്ന പൂച്ചകൾ 14 മുതൽ 20 വർഷം വരെ ജീവിക്കും. 36-ആം വയസ്സു വരെ ജീവിച്ച ഒരു പൂച്ചയ്ക്കാണ് ഏറ്റവും പ്രായമേറിയ പൂച്ചയായി കരുതപ്പെടുന്നത്.<ref>{{cite web | title = Feline Statistics | url = http://www.pawsonline.info/feline_statistics.htm | accessdate = 2005–08–15 | archive-date = 2006-06-16 | archive-url = https://web.archive.org/web/20060616191415/http://www.pawsonline.info/feline_statistics.htm | url-status = dead }}</ref> പുറത്തെങ്ങും വിടാതെ വളർത്തുന്ന പൂച്ചകൾക്ക് ആയുസ്സ് കൂടുതലായിരിക്കും. മറ്റ് പൂച്ചകളുമായി വഴക്കും അതുമൂലമുണ്ടാകുന്ന അസുഖങ്ങളും ഒന്നും ഇല്ലാതിരിക്കുന്നതുകൊണ്ടാണ് അത്. വന്ധ്യവത്‌കരിച്ച പൂച്ചകൾക്കും ആയുസ്സ് മറ്റ് പൂച്ചകളേക്കാൾ കൂടുതലായിരിക്കും. വന്ധ്യവത്‌കരിക്കുന്നതുകൊണ്ടുള്ള മറ്റ് ഗുണങ്ങൾ എന്തെന്നാൽ ആൺപൂച്ചകൾക്ക് വൃഷണ ക്യാൻസറും പെൺപൂച്ചകൾക്ക് ഗർഭാശയ ക്യാൻസറും ആൺപെൺ ഭേദമില്ലാതെ സ്തനാർബുദവും വരില്ല എന്നതാണ്. <ref>{{cite web | title = Spay and Neuter Your Pet Cats | url = http://cats.about.com/od/reproduction/a/spay_neuter.htm | access-date = 2008-10-17 | archive-date = 2008-10-12 | archive-url = https://web.archive.org/web/20081012054137/http://cats.about.com/od/reproduction/a/spay_neuter.htm | url-status = dead }}</ref> മറ്റ് വീട്ടുമൃഗങ്ങളെപ്പോലെ പൂച്ചകളും മനുഷ്യനുമായി വളരെ ഇണങ്ങിച്ചേർന്നാണ് ജീവിക്കുക. കാട്ട് പൂച്ചകളോട് പൊരുതി നിന്ന ഒരു കാലത്ത് നിന്നും അവരെ മെരുക്കി വീട്ടുമൃഗങ്ങളാക്കാൻ പെട്ട പ്രയാസങ്ങൾ, അവ ഇന്ന് മനുഷ്യർക്ക് ചെയ്ത് തരുന്ന ഉപകാരങ്ങളോട് തട്ടിച്ച് നോക്കുമ്പോൾ നിസ്സാരമെന്ന് പറയേണ്ടി വരും. പൂച്ചകളെപ്പോലെത്തന്നെ വീട്ടിലെ എലികളേയും മറ്റു കീടങ്ങളേയും കൊല്ലുന്നതിൽ [[പട്ടി|പട്ടികളും]] മനുഷ്യരെ സഹായിക്കുമെങ്കിലും, വീട്ടിലുള്ള ധാന്യങ്ങൾ, പഴങ്ങൾ, പച്ചക്കറികൾ എന്നിവ കട്ട് തിന്നുന്ന സ്വഭാവം പൂച്ചയ്ക്ക് ഇല്ലാത്തതിനാൽ പൂച്ചകളെയാണ് വീട്ടിനുള്ളിൽ വളർത്താൻ കൂടുതൽ അഭികാമ്യം. ഇന്നത്തെക്കാലത്തും പല ഉൾനാടൻ പ്രദേശങ്ങളിലും പൂർണ്ണമായും മെരുങ്ങാത്ത പൂച്ചകൾ കാണപ്പെടുന്നു. അവ ധാന്യവിളകളുടെ ഇടയിൽ കഴിയുന്ന കീടങ്ങളെ കൊന്ന് തിന്ന് കർഷകരെ സഹായിക്കുന്നു. വീട്ടിൽ വളർത്തുന്ന പൂച്ചകളും [[മുയൽ|മുയലുകൾ]], [[കീടം|കീടങ്ങൾ]], [[പക്ഷി|പക്ഷികൾ]], [[പല്ലി|പല്ലികൾ]], [[മീൻ|മീനുകൾ]], [[ഷഡ്പദം|ഷഡ്പദങ്ങൾ]] എന്നീ ജീവികളെ വേട്ടയാടി കൊല്ലുമെങ്കിലും ഇവയെ കഴിക്കാറില്ല. നഗരങ്ങളിലെ ജനങ്ങൾക്ക് അലഞ്ഞ് തിരിഞ്ഞ് നടക്കുന്ന പൂച്ചകൾ ശല്യമാകാറുണ്ട്. പൂച്ചകളുടെ വിസർജ്യവും അവ രാത്രി ഉണ്ടാക്കുന്ന ശബ്ദങ്ങളും തങ്ങളുടെ പ്രദേശം അടയാളപ്പെടുത്തിവയ്ക്കാൻ അവർ മൂത്രം ഒഴിച്ച് വയ്ക്കുന്നതും ഒക്കെ ഒഴിവാക്കാനായി പലരും പൂച്ചയെ അകറ്റി നിർത്താനുള്ള യന്ത്രങ്ങൾ വീട്ടിൽ ഉപയോഗിക്കുക വരെ ചെയ്യാറുണ്ട്. === മനുഷ്യരുമായുള്ള ഇടപഴകൽ === മനുഷ്യർ പല രീതിയിലാണ് പൂച്ചകളുമായി ഇടപഴകുക. വീട്ടിൽ പൂച്ചകളെ വളർത്തുന്നത് ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവരാണ് ചിലർ അധികം ഗൌരവമില്ലാതെ കാണുമെങ്കിലും ചിലർ അവയെ സ്വന്തം മക്കളെപ്പോലെ താലോലിക്കും. സ്വന്തം പൂച്ചയെ ഒരുക്കി പൂച്ചപ്രദർശനത്തിനു കൊണ്ടുപോകുന്നവരും കുറവല്ല. പൂച്ചകളുടെ ശരീരവലിപ്പം വളരെ കുറവായതിനാൽ മുതിർന്ന ഒരു മനുഷ്യന് പൂച്ച യാതൊരു രീതിയിലും ഉള്ള അപകടം ഉണ്ടാക്കില്ല. പൂച്ചകളുടെ മാന്തലിൽ നിന്നുള്ള മുറിവുകളോ പൂച്ചയുടെ കടി മൂലം പേവിഷം ഏൽക്കുന്നതോ ഒക്കെയാണ് പൂച്ചകളിൽ നിന്ന് മനുഷ്യനുണ്ടാകാവുന്ന വെല്ലുവിളികൾ. പട്ടികളുമായി വഴക്കുണ്ടാക്കുമ്പോൾ പൂച്ച കരുതിക്കൂട്ടിത്തന്നെ പട്ടിയുടെ കണ്ണിൽ മാന്തി അവയ്ക്ക് അന്ധത ഉണ്ടാക്കിയ അവസ്ഥ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. പക്ഷെ മനുഷ്യരോട് ഇങ്ങനെ പൂച്ചകൾ ചെയ്തതായി അധികം കാണപ്പെട്ടിട്ടില്ല. മ്യാവൂ, പര്ര്ര്ര്, ഹിസ്സ്, സ്കവീക്ക്, ചിർപ്പ്, ക്ലിക്ക് തുടങ്ങിയ ശബ്ദങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുക, മുറുമുറുക്കുക, മുരളുക, തുടങ്ങിയ ആശയവിനിമയത്തിനുതകുന്ന ശബ്ദങ്ങൾ പൂച്ചകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. <ref name=Channel3000Meows/> ==== അലർജികൾ/രോഗങ്ങൾ ==== തെളിഞ്ഞ കണ്ണുകൾ, ഈർപ്പമുള്ള മൂക്ക്, വൃത്തിയുള്ള ചെവി, പിങ്ക് നിറത്തിലുള്ള മോണകളും വൃത്തിയും മിനുസവുമുള്ള ചർമ്മം, എന്നിവയാണ്‌ ആരോഗ്യമുള്ള പൂച്ചയുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ<ref name="കർഷകശ്രീ">ഡോ. സി.കെ. ഷാജുവിന്റെ ലേഖനം.കർഷകശ്രീ മാസിക. 2009 ഏപ്രിൽ. പുറം 61</ref>. ഫെലൈൻ ഇൻഫേഷ്യസ് എന്റെറൈറ്റിസ്, ഫെലൈൻ ലൂക്കോപീനിയ, ക്യാറ്റ് ഫ്ലൂ, പേ വിഷബാധ, തൊലിപ്പുറമേയുള്ള ഫംഗസ് ബാധ, മെയിഞ്ച്, ടോക്സോപ്ലാസ്മ രോഗം; എന്നിവയാണ്‌ പൂച്ചകളിൽ കാണുന്ന പ്രധാന രോഗങ്ങൾ. ഇവയിൽ ടോക്സോപ്ലാസ്മ എന്ന രോഗം ഗർഭിണികളിൽ [[ഗർഭം]] അലസുന്നതിന്‌ കാരണമായിത്തീരും<ref name="കർഷകശ്രീ"/>. അതിനാൽ ഗർഭിണികൾ പൂച്ചകളുമായി അകലം പാലിക്കേണ്ടതാണ്‌. പേ വിഷത്തിനെതിരെ [[നായ|നായകൾക്ക്]] എടുക്കുന്നതുപോലെയുള്ള പ്രതിരോധ കുത്തിവയ്പ്പ് എടുക്കേണ്ടതാണ്‌. മൂക്കൊലിപ്പ്, ജലദോഷം എന്നിവ ക്യാറ്റ് ഫ്ലൂവിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളാണ്‌. ഭക്ഷണത്തോടുള്ള വിരക്തി, [[പനി]], [[ഛർദ്ദി]], [[വയറിളക്കം]] എന്നിവ ഫെലൈൻ ഇൻസേഷ്യസ് എന്ററൈറ്റിസിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളാണ്‌. മൂക്കിന്റെ അഗ്രത്തിലും ചെവിയുടെ അഗ്രത്തിലും ചെറിച്ചിൽ, രോമം കൊഴിഞ്ഞുപോക്ക് എന്നിവ മെയ്ഞ്ച് രോഗത്തിന്റേയോ ഫംഗസ് ബാധയുടേതോ ആകാം. ഈ രോഗം ചൊകിത്സിച്ച് ഭേദമാക്കാവുന്നതുമാണ്‌<ref name="കർഷകശ്രീ"/>. പൂച്ചയുടെ രോമങ്ങളോടും ഉമിനീരിനോടും ഉള്ള അലർജി കാരണമാണ് അധികം ആളുകളും പൂച്ചകളെ ഇഷ്ടപ്പെടാത്തത്. ത്വക്കിൻപുറത്തുണ്ടാകുന്ന അലർജി, [[ആസ്ത്മ]] തുടങ്ങിയ അസുഖങ്ങൾ ഉള്ളവർക്ക് പൊതുവേ പൂച്ചകളോട് അലർജി ഉണ്ടായിരിക്കുമെങ്കിലും തന്റെ വീട്ടിൽ വളർത്തുന്ന പൂച്ചകളുമായി ഇണങ്ങിവസിക്കാൻ കഴിയാറുണ്ട്. <ref>{{cite web|url=http://www.animaltrustees.org/ATA_Web/pdfs/dealingwithcatallergies.pdf|title=Dealing with cat allergies|work=animaltrustees.org|archiveurl=https://web.archive.org/web/20060221092726/http://www.animaltrustees.org/ATA_Web/pdfs/dealingwithcatallergies.pdf|archivedate=2006-02-21|access-date=2008-10-17|url-status=dead}}</ref> ഇത് എല്ലായ്പ്പോഴും സംഭവിക്കണമെന്നില്ലാത്തതിനാൽ പൂച്ചകളെ അത്തരം അസുഖമുള്ളവർ വീട്ടിൽ വളർത്താതിരിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. ഇത്തരം അലർജി ഉണ്ടായിട്ടുപോലും പൂച്ചകളോടുള്ള സ്നേഹം മൂത്ത് അവരെ വളർത്തുന്നവരുണ്ട്. അങ്ങനെയുള്ളവരെ അലർജിക്ക് മരുന്ന് കഴിച്ചും പൂച്ചകളെ സ്ഥിരമായി കുളിപ്പിച്ച് വൃത്തിയാക്കുയും ഒക്കെയാണ് തങ്ങളുടെ അലർജിയോട് പൊരുതുന്നത്. ആഴ്ചയിൽ ഒരിക്കൽ കുളിപ്പിച്ചാൽ വീട്ടിനകത്തെ പൂച്ചകളുടെ 90% മുടികൊഴിച്ചിൽ ഇല്ലാതെയാക്കാം. അലർജി ഉണ്ടാക്കാത്തതരം പൂച്ചകളെ ഉണ്ടാക്കാൻ ഇപ്പോൾ ഗവേഷണങ്ങളും നടക്കുന്നുണ്ട്. ==== പരിശീലിപ്പിക്കൽ ==== പട്ടികളെപ്പോലെ ചാടാനും മറ്റുമുള്ള അഭ്യാസമുറകൾ പൂച്ചകളെ പഠിപ്പിക്കാൻ ചിലർ ശ്രമിച്ച് കാണാറുണ്ട്. ചില പൂച്ചകൾ ഇങ്ങനെയുള്ള ചില അഭ്യാസങ്ങൾ പഠിക്കാറുമുണ്ട്. പഠിപ്പിക്കുന്നയാളിനു ക്ഷമ ഉണ്ടെങ്കിൽ ഇരിക്കുക, നിൽക്കുക, ഭക്ഷണം കഴിക്കാൻ വരിക എന്നിങ്ങനെയുള്ള ചെറിയ നിർദ്ദേശങ്ങൾ അനുസരിക്കാൻ പൂച്ചകളെ പഠിപ്പിക്കാൻ കഴിയും. === മാന്തൽ === നഖങ്ങൾ വൃത്തിയാക്കാൻ അനുയോജ്യമായ പ്രതലങ്ങൾ നോക്കി മാന്തുന്നത് പൂച്ചകളുടെ ഒരു ശീലമാണ്. വീട്ടിലെ പരവതാനിയും വീട്ടുസാധനങ്ങളും ഇങ്ങനെ പൂച്ച മാന്തി നശിപ്പിക്കാതിരിക്കാൻ പൂച്ചകൾക്ക് മാന്താൻ പാകത്തിൽ എന്തെങ്കിലും വീട്ടിൽ വയ്ക്കുന്നത് നല്ലതാണ്. <ref>{{cite web | title=Scratching or clawing in the house | url=http://www.fabcats.org/scratching/index.php|accessdate=2005-08-14 }}</ref> സ്ക്രാച്ചിങ്ങ് പോസ്റ്റ്സ് എന്ന പേരിൽ ഇങ്ങനെയുള്ള സാധങ്ങൾ വിപണിയിൽ ലഭ്യമാണ്. സാധാരണയായുള്ള മാന്തൽ ഉപകരണങ്ങൾ പരവതാനി കൊണ്ടോ അലങ്കാരതുണി കൊണ്ടോ മൂടപ്പെട്ടതായിരിക്കും. പക്ഷെ ഇങ്ങനെയുള്ള വസ്തുക്കൾ കണ്ടാൽ അവ പൂച്ചയ്ക്ക് മാന്താനായി വച്ചതാണെന്ന് പൂച്ചയ്ക്ക് മനസ്സിലാകണമെന്നില്ല എന്നതുകൊണ്ട് മരത്തിന്റെ വീട്ടുസാധനങ്ങളോ അല്ലെങ്കിൽ പരവതാനി തിരിച്ച് വച്ച് അതിന്റെ അടിയിലുള്ള കട്ടിയുള്ള ഭാഗം പുറമേ കാണുന്ന രീതിയിൽ വച്ച സാധങ്ങളോ ആവും അഭികാമ്യം എന്ന് വിദഗ്ദ്ധർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. നാരുകൾ കൊണ്ടോ കാർഡ്‌ബോർഡ് കൊണ്ടോ ഉണ്ടാക്കിയ ഉപകരണങ്ങളും വിൽക്കപ്പെടാറുണ്ട്. എന്നാൽ പുറത്ത് വളർന്ന് വീട്ടുപൂച്ചയാക്കിയ പൂച്ചകൾ ഇങ്ങനെയുള്ള ഉപകരണങ്ങളിൽ ആകൃഷ്ടരാവണമെന്നില്ല. [[പ്രമാണം:Cat claw closeup.jpg|right|thumb|250px|പൂച്ചയുടെ നഖം.]] മാന്തുന്നത് പൂച്ചകളുടെ നഖം വളരുന്നത് ഒരു പരിധി വരെ കുറയ്ക്കുമെങ്കിലും വേണമെന്നുണ്ടെങ്കിൽ പൂച്ചയുടെ നഖം വെട്ടിക്കൊടുക്കാവുന്നതാണ്. മനുഷ്യരുപയോഗിക്കുന്ന നഖംവെട്ടിയോ അല്ലെങ്കിൽ മൃഗങ്ങൾക്കുപയോഗിക്കാനുള്ള നഖംവെട്ടിയോ ഇതിനായി ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. പക്ഷെ നഖം വെട്ടുമ്പോൾ നഖത്തിനടിയിലുള്ള ത്വക്ക് മുറിയാതിരിക്കാൻ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കണം.മറുവശം കാണാൻ പറ്റുന്നതരത്തിലുള്ള പൂച്ചകളുടെ നഖം വെട്ടുമ്പോൾ ഇക്കാര്യം ശ്രദ്ധിക്കാൻ എളുപ്പമാണ്, പക്ഷെ കട്ടിയാ‍യ നഖമാണ് പൂച്ചയ്ക്കെങ്കിൽ അധികം നീളത്തിൽ നഖം വെട്ടാതിരിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. പൂച്ചയുടെ മാന്തൽ ഒഴിവാക്കാനായി പല മാർഗ്ഗങ്ങളും ഉണ്ട്. പൂച്ച മാന്തുമ്പോൾ അവിടെ വെള്ളം തളിക്കുന്നതാണ് ഒരു മാർഗ്ഗം. മിനുസമുള്ള ടേപ്പ് പൂച്ച മാന്തുന്ന സ്ഥലങ്ങളിൽ ഒട്ടിക്കുന്നതാണ് മറ്റൊന്ന്. നാരങ്ങയുടെ മണം പൂച്ചകൾക്ക് ഇഷ്ടമല്ലാത്തതിനാൽ പൂച്ച മാന്താൻ ഇടയുള്ളിടത്ത് നാരങ്ങാ മണമുള്ള എന്തെങ്കിലും വയ്ക്കുന്നതും ഫലപ്രദമായ ഒരു മാർഗ്ഗമാണ്. കയ്പ്പേറിയ ആപ്പിൾ സത്തും പൂച്ചകളെ അകറ്റാൻ നല്ലതാണ്. ==== ഡീക്രോളിങ്ങ് ==== പൂച്ചയുടെ വിരലുകളിൽ നിന്ന് നഖവും ആദ്യത്തെ എല്ലും നീക്കം ചെയ്യുന്ന ഒരു ശസ്ത്രക്രിയയെയാണ് ഡീക്രോളിങ്ങ് എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഇത് പൂച്ചയുടെ മുൻ‌കാലുകളിൽ മാത്രമേ മുഖ്യമായും ചെയ്യാറുള്ളൂ. പൂച്ച വീട്ടുസാധങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കാൻ ഈ ശസ്ത്രക്രിയ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. ആക്രമണകാരിയായ പൂച്ചകൾ മറ്റ് ജീവികളേയും പൂച്ചകളേയും മുറിവേൽപ്പിക്കുന്നത് തടയാനും ഈ ശസ്ത്രക്രിയ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. വേട്ടയാടാൻ സമർത്ഥരായ പൂച്ചകളെ, ആ കഴിവ് കുറയ്ക്കാനും ചിലപ്പോൾ ഡീക്രോളിങ്ങ് ചെയ്യേണ്ടി വരും. [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കയിൽ]] ചില വീട്ടുടമകൾ വാടകക്കാരുടെ പൂച്ചകളെ ഡീക്രോളിങ്ങ് ചെയ്യണമെന്ന് ശഠിക്കാറുണ്ട്. [[വടക്കേ അമേരിക്ക|വടക്കേ അമേരിക്കയ്ക്ക്]] പുറത്ത് എവിടേയും ഡീക്രോളിങ്ങ് അധികം പ്രചാരത്തിലല്ല. മൃഗങ്ങൾക്കെതിരേ ഉള്ള ക്രൂരതയായിട്ട് ഇതിനെ കണക്കാക്കുന്നതിനാൽ പലയിടത്തും ഇത് നിരോധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. === വിസർജ്ജനം === വീട്ട് പൂച്ചകൾക്ക് ഉപയോഗിക്കാനായി ലിറ്റർ ബോക്സ് വീട്ടിൽ വയ്ക്കാറുണ്ട് ഉടമകൾ. മണൽ, ചെറുതായി മുറിച്ച കടലാസ് കഷ്ണങ്ങൾ, മരക്കഷ്ണങ്ങൾ, ബെന്റൊണൈറ്റ് എന്നിങ്ങനെ വെള്ളം വലിച്ചെടുക്കുന്നതരം വസ്തുക്കളാണ് ഇതിൽ ഉണ്ടാകുക. മനുഷ്യരുടെ ടോയിലന്റിന്റെ അതേ ഉപയോഗമാണ് ഇതിനും. ഇത് വൃത്തിയാക്കി വയ്ക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ് കാരണം പൂച്ചയ്ക്ക് മലീമസമായ ലിറ്റർ ബോക്സ് ഇഷ്ടമായില്ലെങ്കിൽ വിസർജനത്തിനു മറ്റു സ്ഥലങ്ങൾ തപ്പിപ്പോകാൻ ഇടയുണ്ട്. കൂടാതെ, പൂച്ചയ്ക്ക് വയറിളക്കം വരുന്നതും ലിറ്റർ ബോക്സിലെ മലിനീകരണം അസഹനീയം ആകുന്നതും ഒരേ സമയത്ത് സംഭവിച്ചാൽ ഈ ലിറ്റർബോക്സാണ് തനിക്ക് അസുഖം ഉണ്ടാകാൻ കാരണം എന്നും പൂച്ച കരുതാൻ ഇടയുണ്ട്. വീട്ടിനു പുറത്ത് വളരുന്ന പൂച്ചകൾക്കും ലിറ്റർ ബോക്സ് അഭികാമ്യമാണ്. പൂച്ചയുടെ ആരോഗ്യസ്ഥിതി മനസ്സിലാക്കാനും ലിറ്റർ ബോക്സ് ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. പല തരത്തിലുള്ള ലിറ്റർ ബോക്സ് ഇന്ന് വിപണിയിൽ ലഭിക്കും, ചിലതിൽ സ്വയം വൃത്തിയാക്കാനുള്ള സൌകര്യം പോലുമുണ്ട്. ബെന്റൊനൈറ്റ് പോലെ നന്നായി വെള്ളം വലിച്ചെടുക്കുന്ന പദാർത്ഥങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇങ്ങനെ സ്വയം വൃത്തിയാക്കുന്ന ലിറ്റർ ബോക്സുകളിൽ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഇതേ പദാർത്ഥം ചില പൂച്ചകളിൽ ആരോഗ്യ പ്രശ്നം ഉണ്ടാക്കാറുണ്ടെന്നും സംശയിക്കപ്പെടാറുണ്ട്. <ref>{{cite web | title=Suspected bentonite toxicosis in a cat from ingestion of clay cat litter | url=http://www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/query.fcgi?cmd=Retrieve&db=PubMed&list_uids=8888544&dopt=Abstract|accessdate=2005-09-10 }}</ref> ടോക്സോപ്ലാസ്മോസിസ് ബാധിച്ച പൂച്ചകളുടെ മാലിന്യം, കടൽ ഒട്ടർ (sea otter) എന്ന ജീവിക്ക് ആപത്കരമാകും എന്നതുകൊണ്ട് സീ ഓട്ടർ കാണപ്പെടുന്ന കടൽക്കരയിൽ ജീവിക്കുന്ന പൂച്ചകളുടെ മാലിന്യം കടലിൽ ഒഴുക്കാതെ മറ്റെവിടെയെങ്കിലും കളയേണ്ടി വരും. <ref name=mag72>{{cite news|url=http://www.magazine.noaa.gov/stories/mag72.htm|title=Parasite in cats killing sea otters|publisher=[[National Oceanographic and Atmospheric Administration]]|date=2003-01-21|work=NOAA magazine|accessdate=2007-11-24|archive-date=2007-12-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20071225205629/http://www.magazine.noaa.gov/stories/mag72.htm|url-status=dead}}</ref><ref>[http://www.viamagazine.com/top_stories/articles/seaotter_savior07.asp The Sea Otter Savior<!-- Bot generated title -->]</ref> [[പ്രമാണം:Toilet Trained Cat 22 Aug 2005.jpg|thumb|250px|ടോയിലറ്റ് ഉപയോഗിക്കാൻ പഠിച്ച പൂച്ച.]] ലിറ്റർ ബോക്സ് വഴി ടോക്സോപ്ലാസ്മോസിസ് എന്ന രോഗം പൂച്ചയിൽ നിന്ന് ഗർഭിണികളായ സ്ത്രീകൾക്കും പ്രതിരോധശേഷി കുറഞ്ഞ മനുഷ്യർക്കും പകരാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്. അധികം പൂച്ചകൾക്കും ഈ അസുഖം ഉണ്ടാകാറില്ലെങ്കിലും സ്ഥിരമായി ലിറ്റർബോക്സ്, മേൽപ്പറഞ്ഞ പ്രശ്നങ്ങൾ ഇല്ലാത്തവർ വൃത്തിയാക്കി വയ്ക്കുന്നതുകൊണ്ട് ഈ അസുഖം വരാനുള്ള സാധ്യത ഇല്ലാതെയാക്കാവുന്നതാണ്. മനുഷ്യരുടെ ടോയിലറ്റ് ഉപയോഗിക്കാൻ പൂച്ചകളെ പഠിപ്പിക്കാൻ സാധിക്കും. ഇതുവഴി ലിറ്റർ ബോക്സിന്റെ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഒഴിവാക്കാം. ഇതിനായുള്ള പരിശീലനം ലിറ്റർ ബോക്സ് പതുക്കെ മുകളിലേയ്ക്ക് നീക്കി നീക്കി ടോയിലറ്റിന്റെ അടുത്തും പിന്നീട് മറ്റെന്തെങ്കിലും താങ്ങിന്റെ സഹായത്തോടെ ടോയിലറ്റിന്റെ മുകളിലും വയ്ക്കുന്ന രീതിയിൽ നൽകാവുന്നതാണ്. ഇങ്ങനെ പരിശീലിപ്പിച്ചെടുക്കാൻ ആറ് ആഴ്ചകളോളം ഉള്ള ശ്രമം മതിയാകും. <ref>{{Cite web |url=http://www.toilettrainedcat.com/ |title=The Toilet Trained Cat: A Step-By-Step Guide on How To Train Your Cat to Use the Human Toilet<!-- Bot generated title --> |access-date=2008-10-18 |archive-date=2008-11-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081121074325/http://www.toilettrainedcat.com/ |url-status=dead }}</ref> ഇങ്ങനെ പൂച്ചയ്ക്ക് പരിശീലനം നൽകാൻ സഹായിക്കുന്ന പല ഉപാധികളും ഇന്ന് കടകളിൽ വാങ്ങാൻ ലഭിക്കും. === പലതരം വീട്ട് പൂച്ചകൾ === പലതരം ജനുസ്സുകളിലുള്ള പൂച്ചകളെ ഇന്ന് മനുഷ്യർ വളർത്താറുണ്ട്. മൃഗങ്ങളെ വിൽക്കുന്നവർ ഇന്ന് ഏതാണ്ട് 30-40 തരം പൂച്ചകളെ വിൽക്കാറുണ്ട്. പല പുതിയ ജനുസ്സുകളെ സൃഷ്ടിക്കാനും ഉള്ള ശ്രമങ്ങൾ നടക്കുന്നു. വർഷത്തിൽ പുതിയ ഒരു ജനുസ്സെങ്കിലും ഇപ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്നു എന്നാണ് കണക്ക്. സൌന്ദര്യമുള്ള പൂച്ചകൾക്കായി ഇന്ന് വിപണിയിൽ നല്ല മത്സരമാണ്. വീടുകളിൽ വളർത്തുന്ന പല തരം ജനുസ്സുകൾ ഇണ ചേർന്ന് പുതിയ ജനുസ്സ് ഉണ്ടാകാറുമുണ്ട്. അവയെ തരം തിരിക്കാനായി നീളൻ മുടിയുള്ള പൂച്ചകൾ, ചെറിയ മുടി ഉള്ള പൂച്ചകൾ എന്നിങ്ങനെയുള്ള വേർതിരിവ് ഉപയോഗിക്കുന്നു. [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയിലും]], [[ഇംഗ്ലണ്ട്|ഇംഗ്ലണ്ടിലും]] ഇങ്ങനെ ശുദ്ധജനുസ്സിലല്ലാത്ത പൂച്ചകളെ മാഗി എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്. (മാഗി എന്നത് മാർഗരറ്റ് എന്നതിന്റെ ചുരുക്കമാണ്. 18-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ പശുക്കൾക്കും പശുക്കിടാങ്ങൾക്കും വിളിച്ചിരുന്ന പേരാണ് ഇത്. പിന്നീട് വിക്റ്റോറിയൻ കാലഘട്ടത്തിൽ ഇത് പൂച്ചയുടെ മറുപേരായി).<ref>{{cite web | url=http://www.worldwidewords.org/qa/qa-mog1.htm | title=Moggie | publisher=Worldwidewords.org | accessdate=2007-05-15}}</ref> [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കയിൽ]] ശുദ്ധജനുസ്സല്ലാത്ത പൂച്ചകളെ ബാൺ എന്നും ആലി ക്യാറ്റ് എന്നുമാണ് വിളിക്കാറുള്ളത്. പൂച്ചകൾക്ക് പല നിറങ്ങളും പാറ്റേണുകളും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇങ്ങനെയുള്ള ശാരീരികപ്രത്യേകതകൾ ജനുസ്സായി തെറ്റിദ്ധരിക്കപ്പെടാറുണ്ട്. [[പ്രമാണം:Greece-Cat.jpg|thumb|250px|ബഹുനിറമുള്ള വാൻ എന്നയിനത്തിൽ പെട്ട ഒരു പൂച്ച.]] ==== രോമങ്ങളുടെ പാറ്റേൺ ==== പൂച്ചകളുടെ രോമങ്ങളുടെ നിറങ്ങളിൽ ഉള്ള പാറ്റേൺ അനുസരിച്ച് പൂച്ചകളെ പലതായി തരം തിരിക്കാം. മുഖ്യമായത് ചുവടെ: ; ബഹുനിറം, ടക്സീഡോ, വാൻ: ശരീരം മുഴുവൻ കറുത്ത് നെഞ്ച് മാത്രം വെളുത്ത തരം പൂച്ചയാണ് ബൈകളർ അല്ലെങ്കിൽ ടക്സീഡോ പൂച്ചകൾ. ഇവയുടെ മുഖത്തും കാലിലും ഒക്കെ ചില അടയാളങ്ങളും ഉണ്ടാകും. വാലിലും ചെവിയുൾപ്പെടെയുള്ള തലയുടെ ഭാഗത്തും മാത്രം നിറമുള്ള വെളുത്ത പൂച്ചയാണ് വാൻ (ഈ പൂച്ചകൾക്ക് ജന്മം നൽകിയ നാടായ ടർക്കിയിലെ വാൻ തടാകത്തിൽ നിന്നാണ് ഈ പേര് വന്നത്). ശരീരത്തിലുള്ള വെള്ള നിറത്തിന്റെ അനുപാതമനുസരിച്ച് മറ്റ് പല പേരുകളും ഉണ്ട് പൂച്ചയ്ക്ക്. ഹാർലിക്വിൻ, ജെല്ലിക്കിൾ എന്നീ പൂച്ചകൾ ഉദാഹരണം. Bicolor cats can have as their primary (non-white) color black, red, any dilution thereof and tortoiseshell (see below for definition). [[പ്രമാണം:Cat November 2010-1a.jpg|thumb|right|250px|നെറ്റിയിൽ "M" അടയാളമുള്ള പോർട്ടുഗൽ ടാബി പൂച്ച.]] ; ടാബി പൂച്ച: ശരീരത്തിൽ വരകളുള്ള പൂച്ചയാണ് ടാബി പൂച്ച. മാക്കറൽ അല്ലെങ്കിൽ വരയൻ ടാബി എന്നയിനം പൂച്ചകളുടെ വശങ്ങളിൽ മീനുകളുടേതുപോലെ ധാരാളമായി വരകൾ ഉണ്ടാകും. വരകൾക്ക് പകരം കുത്തുകളായാൽ അതിനെ സ്പോടഡ് ടാബി എന്നാണ് വിളിക്കുക. ചെറിയ ശരി അടയാളം പോലെ ശരീരത്തിൽ അടയാളമുള്ള പൂച്ചകൾ ടിക്ക്ഡ് ടാബി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു, ഇത് അബിസ്സിനിയൻ ജനുസ്സുകളിൽപ്പെട്ട പൂച്ചകളിൽ ആണ് കാണപ്പെടുന്നത്. ചില പ്രത്യേകതരം ടാബികൾ ചില രാജ്യങ്ങളിൽ മാത്രമേ കാണപ്പെടാറുള്ളൂ. ഉദാഹരണത്തിനു വടക്ക് പടിഞ്ഞാറ് യൂറോപ്പിൽ വളരെ സുലഭമായി കാണപ്പെടുന്ന ബ്ലോച്ച്ഡ് ടാബികൾ, മറ്റ് രാജ്യങ്ങളിൽ വളരെ ദുർലഭമായേ കാണാ‌റുള്ളൂ. [[പ്രമാണം:Curly_tortoiseshell.png|thumb|right|250px|Female tortoiseshell-and-white cat.]] ; ആമത്തോട് പൂച്ച അല്ലെങ്കിൽ കാലിക്കോ പൂച്ച : ഈ പൂച്ചയെ കാലിമാൻ‌കോ പൂച്ച എന്നും ക്ലൌഡഡ് ടൈഗർ പൂച്ച എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്. "ടോർട്ടി" എന്ന വിളിപ്പേരുമുണ്ട് ഈ ഇനത്തിന്. പൂച്ചപ്രേമികൾ ആമത്തോട് പൂച്ചയുടെ പുറത്ത് ചുവപ്പോ ക്രീമോ നിറങ്ങൾ ഭംഗിക്കായി പൂശാറുണ്ട്. ചില പൂച്ചകൾക്ക് വെള്ളനിറത്തിലുള്ള പൊട്ടുകൾ കാണും രോമത്തിൽ. അവയെ വെളുത്ത ആമത്തോട് പൂച്ചകൾ എന്നു വിളിക്കും. എന്നാൽ വെള്ള നിറം അതിന്റെ രോമത്തിൽ ധാരാളമായി ഉണ്ടെന്ന് വരികയും ചുവപ്പും കറുപ്പും നിറത്തിലുള്ള ചിത്രങ്ങൾ അവിടവിടെയായി കാണപ്പെടുകയും ചെയ്താൽ അതിന്റെ പേര് കാലിക്കോ എന്നു മാറും. എല്ലാ കാലിക്കോ പൂച്ചകൾക്കും കറുപ്പും ചുവപ്പും രോമങ്ങൾ ഉണ്ടാകുനെന്നതിനാൽ ആമത്തോട് പൂച്ചകളായി കണക്കാക്കപ്പെടും, പക്ഷെ എല്ലാ ആമത്തോട് പൂച്ചകളും കാലിക്കോ ഇനത്തിൽ പെടില്ല. കാലിക്കോ പൂച്ചകൾക്ക് വെള്ള നിറം ധാരാളമായി രോമത്തിൽ വേണം എന്നുള്ളതുകൊണ്ടാണ് ഇത്. കാലിക്കോ പൂച്ചകളെ ട്രൈകളർ പൂച്ചകൾ എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്. ജപ്പാനിൽ ഇവയെ മൈ-കി (മൂന്ന് തരത്തിലുള്ള രോമങ്ങൾ) എന്നാണ് വിളിക്കാറ്. ഡച്ചുകാർ ഇതിനെ പാടുള്ള പൂച്ച എന്ന അർത്ഥമുള്ള ലാപ്ജെസ്കാറ്റ് എന്ന പേരാലും വിളിക്കും. ശരിയായ ട്രൈകളർ പൂച്ചയ്ക്ക് മൂന്ന് നിറങ്ങൾ നിർബന്ധമായും വേണം. ചുവപ്പ് നിറവും, വെള്ള നിറവും പിന്നെ ബ്രൌൺ, കറുപ്പ്, നീല എന്നീ നിറങ്ങളിൽ ഒന്നും ആണ് അവ. <ref>{{cite web | title=Torties, Calicos and Tricolor cats | url=http://www.fanciers.com/cat-faqs/tricolors.shtml| accessdate=2005-10-24 }}</ref> രണ്ട് തരത്തിലുള്ള എക്സ് ക്രോമസോൺ വരുന്നതുകൊണ്ടാണ് ആമത്തോട് പൂച്ചകൾക്കും കാലിക്കോ പൂച്ചകൾക്കും ഇങ്ങനെ നിറങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നത്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഇവ രണ്ടും പെൺപൂച്ചകൾ ആയിരിക്കും. (എല്ലാ സസ്തനികൾക്കും രണ്ട് എക്സ് ക്രോമസോമുകൾ ആണ് പെണ്ണുങ്ങൾക്ക് ഉണ്ടാകുക, ഒരു എക്സും ഒരു വൈ-യും ആണിനും). ഓറഞ്ച് നിറമുള്ള പൂച്ചകൾ അധികവും ആണ്പൂച്ചകളുമായിരിക്കും (3:1 അനുപാതത്തിൽ). ഓറഞ്ഞ് പൂച്ചകൾക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന കുട്ടികൾ ഒന്നുകിൽ ഓറഞ്ഞ് നിറത്തിൽ പെട്ടവയോ ആമത്തോട് പൂച്ചയോ ആയിരിക്കും. ആൺ ആമത്തോട് പൂച്ചകളും ചിലപ്പോൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത് ക്രോമസോമുകളുടെ തകറാറ് മൂലമാണ് ഉണ്ടാകാറ്. കിമെറിസിസം എന്ന പേരുള്ള ഒരു പ്രക്രിയ (രണ്ട് ഭ്രൂണങ്ങൾ ചേർന്ന് ഒരു കുഞ്ഞ് ഉണ്ടാകുന്ന അവസ്ഥ) വഴിയും ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കാം. [[പ്രമാണം:Niobe050905-Siamese Cat.jpeg|thumb|right|250px|സയാമീസ് പൂച്ച.]] ; കളർപോയിന്റ് : സയാമീസ് പൂച്ചകളിലാണ് അധികവും കളർപ്പോയിന്റ് പാറ്റേണുകൾ കാണപ്പെടാറുള്ളത്. എന്നാലും ഏത് പൂച്ചയിലും ഇത് ഉണ്ടാകാം. കളർപ്പോയിന്റ് പൂച്ചകൾക്ക് കറുത്ത മുഖം, ചെവി, കാലുകൾ, വാൽ എന്നിവയും മറ്റുഭാഗങ്ങളിൽ ഇളം നിറവുമാണ് ഉണ്ടാകുക. കുറച്ച് വെള്ള നിറവും അവിടവിടെയായി കണ്ടേക്കാം. കളർപ്പോയിന്റ് പൂച്ചകളുടെ നാമം അവയുടെ യഥാർത്ഥ നിറത്തിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും എന്നതിനാൽ കടും ബൌൺ നിറമുള്ള സീൽ പോയിന്റ് പൂച്ചകളും, ഇളം ബ്രൌൺ നിറമുള്ള ചോക്കളേറ്റ് പോയിന്റ് പൂച്ചകളും കടും ഗ്രേ നിറമുള്ള ബ്ലൂ പോയിന്റ് പൂച്ചകളും ലൈലാക്ക് പോയിന്റ് പൂച്ചകളും ചുമപ്പ് പോയിന്റ് പൂച്ചകളും ഒക്കെ അടങ്ങുന്നതാണ് കളർപ്പോയിന്റ്. മെലാനിൻ‍ എന്ന രാസവസ്തുവിൽ ഉണ്ടാകുന്ന പരിണാമത്തിന്റെ ഫലമാണ് ഈ നിറങ്ങൾ. ശരീര താപനിലയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന വ്യത്യാസത്തിനനുസരിച്ചാണ് ഇങ്ങനെ നിറവ്യത്യാസം ഉണ്ടാകുന്നത് എന്നതുകൊണ്ട് വയസ്സാകുന്തോറും ഈ പൂച്ചകൾ ഇരുണ്ട് വരുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നു. അതുപോലെതന്നെ തൊലിപ്പുറത്ത് എന്തെങ്കിലും അപകടം സംഭവിച്ചാൽ ഈ പൂച്ചകളുടെ രോമങ്ങളുടെ നിറത്തിൽ വ്യത്യാസവും വന്നേക്കാം. : ഇങ്ങനെയുണ്ടാകുന്ന പരിണാമം ഞരമ്പുകളേയും ബാധിക്കാറുണ്ട് എന്നതുകൊണ്ട് കളർപ്പോയിന്റ് പൂച്ചകൾക്ക് [[കോങ്കണ്ണ്]] വ്യാപകമായി കാണപ്പെടുന്നു. വെളുത്ത കടുവകളിലും ഇതേ പ്രശ്നം കാരണം കോങ്കണ്ണ് സാധാരണമാണ്. ; വെളുത്ത പൂച്ചകൾ : തൈറോസിനാസെ എന്ന ജീനിന്റെ പരിണാമം വഴി മുഴുവനായും വെളുത്തുപോകുന്നത് കുറവാണ് പൂച്ചകളിൽ. പൂച്ചകൾ അധികവും വെളുത്തിരിക്കുന്നത് മെനാനോസൈറ്റ് എന്ന രാസവസ്തു അവയുടെ ത്വക്കിൽ ഇല്ലാതെയാകുന്നതുകൊണ്ടാണ്. മെലാനോബ്ലാസ്റ്റ് എന്ന കോശങ്ങൾ കുറയുന്നതുമൂലം വെളുത്ത പൂച്ചകൾ ബധിരർ ആകാറും പതിവുണ്ട്. ഒന്നോ രണ്ടോ നീലക്കണ്ണുകളുള്ള വെളുത്ത പൂച്ചകൾ ബധിരർ ആകാനുള്ള സാധ്യത വളരെ കൂടുതൽ ആണ്. ==== ശാരീരിക ഘടന ==== പല തരത്തിലുള്ള പൂച്ചകൾ ഉണ്ടാകുമെങ്കിലും ശരീരത്തിന്റെ വ്യത്യാസം അനുസരിച്ച് അവയെ രണ്ട് അറ്റമായി തരം തിരിച്ചിരിക്കുന്നു: ; ഓറിയന്റൽ: ഇതൊരു ജനുസ്സല്ല, പക്ഷെ മെലിഞ്ഞ് നീണ്ട, ആൽമണ്ടിന്റെ രൂപത്തിൽ കണ്ണുകളുള്ള നീളൻ മൂക്കും വലിപ്പമേറിയ ചെവിയും ഒക്കെയുള്ള പൂച്ചകളെ ഇങ്ങനെ തരം തിരിക്കാം. സയാമീസ് പൂച്ചകളും ഓറിയന്റൽ ഷോർട്ട്‌ഹെയർ പൂച്ചകളും ഇതിൻ ഉദാഹരണമാണ്. ; കോബി: ഉയരം കുറഞ്ഞ്, പേശികൾ നിറഞ്ഞ, ഒതുക്കമുള്ള ശരീരഘടനയും ഉരുണ്ട കണ്ണുകളും ചെറിയ മൂക്കും ചെവിയും ഉള്ള പൂച്ചകളെയാണ് കോബി എന്ന വിഭാഗമായി കണക്കാക്കുന്നത്. പേർഷ്യൻ പൂച്ചകളും എക്സോട്ടിക്ക് പൂച്ചകളും ഇതിനുദാഹരണം. == കാട്ടുപൂച്ച == {{main|കാട്ടുപൂച്ച}} [[പ്രമാണം:Feral cat Virginia crop.jpg|thumb|250px|ആക്രമണങ്ങളിൽ ഏറ്റ പരുക്കുകളുമായി ജീവിക്കുന്ന ഒരു കാട്ട് പൂച്ച.]] കാട്ടുപൂച്ചകൾ ഒറ്റയ്ക്കും ജീവിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും അധികവും കൂട്ടമായിട്ടാണ് കണ്ടുവരാറ്. വീട്ടിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കപ്പെടുന്ന പൂച്ചകൾ പതിയെ ഇങ്ങനെയുള്ള കാട്ടുപൂച്ചകളുടെ കൂട്ടത്തിൽ ചേരാറുണ്ട്. വലിയ പട്ടണങ്ങളിലും ഇതുപോലെ കാട്ടുപൂച്ചകളുടെ കോളനികൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. റോമിലെ കൊളോസ്സിയവും ഫോറം റൊമാനും ഇതിനു ഉദാഹരണം. പക്ഷെ റോമിലുള്ള പൂച്ചകളെ അവിടത്തെ ആളുകൾ തീറ്റിപ്പോറ്റാറുണ്ട് എന്നതിനാൽ ഇവ പൂർണ്ണമായും കാട്ടുപൂച്ചകൾ എന്ന് പറയാനാകില്ല. പരിസരവുമായി ഇണങ്ങാൻ പൂച്ചകൾക്ക് നല്ല മിടുക്കാണുള്ളത്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ മനുഷ്യരുമായി ഇണങ്ങിജീവിച്ചാൽ അവരിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണം കിട്ടുമെന്ന് പൂച്ചകൾ എളുപ്പം മനസ്സിലാക്കും. അലഞ്ഞ് തിരിയുന്ന പൂച്ചകൾക്ക് പോലും ഭക്ഷണം കൊടുക്കാൻ ആളുകൾ തയ്യാറാകും. പൂച്ചകൾ നന്നായി പരിസരവുമായി ഇണങ്ങുമെങ്കിലും തണുപ്പ് അധികം ഉള്ള സ്ഥലങ്ങൾ പൂച്ചയ്ക്ക് പറ്റിയതല്ല. കൂടാതെ നല്ലവണ്ണം പ്രോട്ടീനുകൾ ആവശ്യമായതിനാൽ ഭക്ഷണം കുറവ് കിട്ടുന്ന പട്ടണങ്ങളും ഇവയ്ക്ക് അനുയോജ്യമല്ല. നഗരങ്ങളിലെ പൂച്ചകൾ പട്ടികളാലും വാഹനങ്ങളാലും കൊല്ലപ്പെടാറുണ്ട്. എങ്കിലും ഉടമസ്ഥരില്ലാത്ത പൂച്ചകളെ ദത്തെടുക്കാനും ഭക്ഷണം നൽകാനും പകർച്ചവ്യാധികളിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടുവാനുള്ള കുത്തിവയ്ക്ക് നൽകുവാനും ഒക്കെ സന്നദ്ധരായ പല മൃഗങ്ങൾക്ക് വേണ്ടിയുള്ള സംഘടനകളും ഉണ്ടെന്നുള്ളത് ആശ്വാസമാകുന്നു. ഇങ്ങനെയുള്ള പൂച്ചകളെ അവയുടെ പൂർണ്ണമായ ആരോഗ്യം വീണ്ടെടുപ്പിച്ച് തിരിച്ച് വിടുകയാണ് ചെയ്യാറ്. വീണ്ടും അവ പിടിക്കപ്പെടാതിരിക്കാൻ ഈ പൂച്ചകളുടെ ചെവിയുടെ ഒരറ്റം ചെറുതായി മുറിച്ചാണ് അവർ പൂച്ചയെ തിരികെ വിടാറ്. ഇങ്ങനെ പൂച്ചകൾക്ക് ആവശ്യത്തിനു പരിചരണം കൊടുക്കുന്നതുവഴി അവയുടെ ജീവിതകാലം കൂടാറുണ്ട്. അതുകൂടാതെ ഭക്ഷണത്തിനായും മറ്റും വഴക്ക് കൂടുന്ന ശീലവും ഒരുപരിധി വരെ ഇല്ലാതെയാക്കാൻ ഈ പരിചരണം സഹായിക്കുന്നു. === പരിസരത്തിനുണ്ടാകുന്ന സ്വാധീനം === [[പ്രമാണം:Feral cat gl3.gif|thumb|250px|പിടിയിലായ ഒരു കാട്ട് പൂച്ച.]] [[ഹവായി|ഹവായിയുടെ]] തീരങ്ങളിലും കാടുകളിലും ഉള്ള വേട്ടക്കാരിൽ ഏറ്റവും മുഖ്യം എന്ന് തന്നെ പറയാവുന്ന ജീവിയാണ് കാട്ട് പൂച്ച. കാട്ടിലുള്ള പല പക്ഷികളും കടലിലുള്ള പല പക്ഷികളും ഒക്കെ എണ്ണത്തിൽ കുറവാകാൻ കാരണമായ ജീവികളിൽ കാട്ട്പൂച്ചയും പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://www.birdinghawaii.co.uk/XShearwaterkills2.htm|title=www. birdinghawaii.co. uk/XShearwaterkills2.htm<!-- INSERT TITLE -->|accessdate=2007-05-26|archive-date=2007-09-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20070927003352/http://www.birdinghawaii.co.uk/XShearwaterkills2.htm|url-status=dead}}</ref> ഒരിക്കൽ 56 കാട്ടുപൂച്ചകളുടെ ഉച്ചിഷ്ടങ്ങൾ പഠനവിധേയമാക്കിയപ്പോൾ അതിൽ നാൽപ്പത്തിനാലു പക്ഷികളുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ കാണപ്പെടുകയുണ്ടായി. അതിൽ 40 എണ്ണം അന്യംനിന്നുപോകാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് കരുതപ്പെടുന്ന പക്ഷികളാണ്.<ref>{{cite web | url=http://www.earlham.edu/~biol/hawaii/mammals.htm | title=Introduced Species in Hawaii (Senior Seminar 2002) | year=2002 | publisher=Earlham college, Department of Biology | accessdate=2007-05-15}}</ref> ദക്ഷിണ ഭൂഗോളത്തിൽ, പൂച്ച വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ട ജീവികൾ ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിട്ടില്ലാത്ത പല പ്രദേശങ്ങളും ഉണ്ട്. [[ഓസ്ട്രേലിയ]] ഒരു ഉദാഹരണമാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ അവിടങ്ങളിലുള്ള മറ്റ് ജീവികൾക്ക് പൂച്ചകളോട് അധികം പേടിയുണ്ടാകാറില്ല. ഈ സ്ഥലങ്ങളിലുള്ള പല ജീവികളുടേയും വംശനാശം കാട്ടുപൂച്ചകൾ വരുത്തി വയ്ക്കാറുണ്ട്. ഓസ്ട്രേലിയയിൽ മാത്രം പല പക്ഷികളും, ഉരഗങ്ങളും ഒക്കെ കാട്ടുപൂച്ചകളാൽ ഇല്ലാതെയായിക്കഴിഞ്ഞു. കാട്ടുപൂച്ചകളിൽ നിന്ന് മറ്റ് ജീവികളെ സംരക്ഷിക്കാൻ വലിയ വേലി കെട്ടിയ പാർപ്പിടങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുകയാണ് ഇപ്പോൾ പല സംഘടനകളും. ഇതിൽ ചിലത് ദ്വീപുകളുമാണ്. <ref>[http://www.numbat.org.au/ Community awareness and involvement in the conservation of our unique mammal emblem], [[Numbat|Project Numbat]]</ref> === കാട്ടുപൂച്ചകളെക്കുറിച്ചുള്ള മനുഷ്യരുടെ പേടികൾ === പൂച്ചകൾ മനുഷ്യരിൽ ഉണ്ടാക്കുന്ന വികാരങ്ങളിൽ പ്രധാനമായുള്ളത് രണ്ടെണ്ണമാണ്. മനുഷ്യർക്ക് പൂച്ചകളോട് സ്വാഭാവിക പേടി ഉണ്ടാകുന്നതാണ് ഒന്ന്. പൂച്ചകൾ കാരണം മറ്റ് ജീവികൾക്ക് വംശനാശം വരുമെന്ന പേടിയാണ് രണ്ടാമത്തേത്. പൂച്ചകൾ മറ്റ് ജീവികളുടെ ജീവിതത്തിനു ഭീക്ഷണിയാകുന്നത് പല സാഹചര്യങ്ങൾ അനുസരിച്ചിരിക്കും. ദ്വീപുപോലെയുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലാണ് ഇവ മുഖ്യമായും ഭീഷണിയുയർത്തുന്നത്. എന്നാൽ പൂച്ചകൾ വളരെക്കാലമായി ജീവിച്ചുപോരുന്ന ബ്രിട്ടൺ പോലെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ പൂച്ച കാര്യമായ പാരിസ്ഥിതികപ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്നില്ല. ഇതുരണ്ടും കൂടാതെ ഈ പൂച്ചകളെ ഇരതേടാനായി മറ്റ് വലിയ മൃഗങ്ങൾ വരുന്നതും പൂച്ചകളാൽ പകർച്ചവ്യാധികൾ പകരുന്നതുമൊക്കെയാണ് പൂച്ചകളെ സംബന്ധിച്ച് മനുഷ്യർക്കുണ്ടാകുന്ന മറ്റ് പേടികൾ. കൊയോട്ട്സ് (''Coyotes'') എന്ന ജീവിയാണ് വീട്ടുപൂ‍ച്ചകളെ മുഖ്യമായി കൊല്ലുന്നത്. ''FELV'' (''feline leukemia''), ''FIV'' (''feline immunodeficiency virus''), പേവിഷബാധ എന്നിവയാണ് പൂച്ചകൾക്ക് വരുന്ന മാരകരോഗങ്ങൾ. ഈ കാരണങ്ങൾ കൊണ്ട് വീട്ട്പൂച്ചകളെ അധികം പുറത്തേയ്ക്ക് വിടാതിരിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. പൂച്ചകളുടെ സംഖ്യ കൂടുന്നതും ചിലപ്പോൾ പ്രശ്നമാകാറുണ്ട്. അമേരിക്കയിലെ ഒരു സംഘടനയുടെ (Humane Society of the United States) അഭിപ്രായത്തിൽ 30–40 ലക്ഷം‍ പൂച്ചകളും പട്ടികളുമാണ് ഓരോ വർഷവും വീട്ടുമൃഗങ്ങളാക്കപ്പെടുന്നത്. വീടുകളേക്കാൾ കൂടുതൽ മൃഗങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതുവഴി പല വീട്ടുമൃഗങ്ങളേയും കൂട്ടിനുള്ളിൽ തന്നെ പൂട്ടിയിടാൻ വീട്ടുകാർ നിർബന്ധിതരായിരിക്കുന്ന അവസ്ഥയാണ് അവിടെ. ഈ വീട്ടുമൃഗങ്ങളെ വന്ധ്യംകരിക്കുന്നത് ഇവയുടെ സംഖ്യ കുറയ്ക്കാൻ സഹായിക്കും. 1992-ൽ അമേരിക്കയിൽ നടത്തിയ ഒരു പഠനത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിഞ്ഞത് അവിടെയുള്ള 12,893 (29,4%) വളർത്ത് മൃഗങ്ങളും, 26.9% പട്ടികളും 32,6% പൂച്ചകളും വന്ധ്യംകരിച്ചിട്ടുണ്ട് എന്നാണ്. <ref>{{cite web | url=http://www.spayusa.org/main_directory/02-facts_and_education/stats_surveys/javma_articles/02dogs-cats-sterilized.asp | title=Estimation of the proportions of dogs and cats that are surgically sterilized | author=Jane C. Mahlow, DVM, MS | publisher=www. spayusa.org, summarizing J Am Vet Med Assoc 1992;215;640–643 | accessdate=2007-05-15}}</ref> പൂച്ചകളോടുള്ള അമിതമായ പേടി, ഐലുറോഫോബിയ (ailurophobia) എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. == ശാസ്ത്രീയമായ തരംതിരിവ് == 1758-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ സിസ്റ്റമാ നാച്ചുറാ (Systema Naturae) എന്ന പുസ്തകത്തിന്റെ പത്താം വാള്യത്തിൽ വളർത്ത്പൂച്ചയെ ഫെലിസ് കാറ്റസ് (''Felis catus'') എന്ന വിഭാഗത്തിലാണ് കാരൊളസ് ലിന്യസ് (Carolus Linnaeus) ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.<ref name="MSW3-catus">{{MSW3 Wozencraft | pages = 534–535 | id = 14000031}}</ref><ref name="Linaeus1758">{{cite book |last=Linnaeus |first=Carolus |authorlink=Carl Linnaeus |title=Systema naturae per regna tria naturae: secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis |publisher=Holmiae (Laurentii Salvii) |year=1766 |pages=62 |url=http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k99004c/f62.chemindefer |accessdate=2008-04-02 |language={{In lang|la}} |volume=1 |edition = 12th edition |origyear = 1758}}</ref> എന്നാൽ പിന്നീടുണ്ടായ ചില പഠനങ്ങളിൽ നാട്ടുപൂച്ചകൾ, കാട്ടുപൂച്ചകളുടെ അതേ വർഗ്ഗത്തിൽപ്പെട്ടതുതന്നെയാണെന്നുള്ള തെളിവുകൾ കണ്ടെത്തിയിരുന്നു <ref name="MSW3-catus" />. 1777-ൽ ജൊഹാൻ ക്രിസ്ത്യൻ ഡാനിയേൽ വോൺ ഷ്രെബർ വീട്ടുപൂച്ചകളെ ഫെലിസ് സിൽ‌വെസ്റ്റ്രിസ് (''Felis silvestris'') എന്ന ഗണത്തിൽ പെടുത്തണമെന്ന് നിർദ്ദേശിച്ചു. <ref name="MSW3-silvestris">{{MSW3 Wozencraft | pages = 536–537 | id = 14000057}}</ref> പൂച്ചയുടെ ഗണമായി ഈ രണ്ട് പേരുകളും ഇന്ന് മാറിമാറി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു. വളർത്ത് പൂച്ചകൾ ''F. silvestris'' എന്ന ഗണത്തിന്റെ ഉപവിഭാഗമായ ''F. s. catus'' എന്ന ഗണമായും കണക്കാക്കപ്പെടാറുണ്ട്.<ref name="SciencemagNEO" /> അതുപോലെതന്നെ കാട്ടുപൂച്ചകൾ ''F. catus'' എന്ന വിഭാഗത്തിന്റെ പല ഉപവിഭാഗങ്ങളിൽപ്പെട്ടവയാണെന്നും കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. <ref name="MSW3-silvestris" /> എന്നാൽ 200-ൽ, ICZN (International Commission on Zoological Nomenclature)-ന്റെ Opinion 2027 എന്ന കോൺഫറൻസ് കാട്ടുപൂച്ചകളുടെ വിഭാഗമായി ''F. silvestris'' എന്ന് നിശ്ചയിച്ചതോടെ ഈ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഒഴിവായി.<ref>{{cite journal | author = ICZN | title = Opinions | journal = Bulletin of Zoological Nomenclature | volume = 60 | publisher = [[International Commission on Zoological Nomenclature]] | date = [[2003-03-31]] | accessdate = 2008–04–02 | url = http://www.iczn.org/BZNMar2003opinions. htm#opinion2027 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> എങ്കിൽപ്പോലും ഇന്നും വളർത്ത്പൂച്ചകളുടെ പേരായി ''F. catus'' എന്നാണ് മുഖ്യമായും ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നത്. ജോഹൻ ക്രിസ്ത്യൻ പോളികാർപ് എക്സ്ലിബെൻ 1777-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ''Anfangsgründe der Naturlehre and Systema regni animalis'' എന്ന പുസ്തകത്തിൽ വളർത്ത്പൂച്ചകളെ ''Felis domesticus'' എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ആയിരുന്നു ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നത്. ഇതും, ഇതിന്റെ പല വകഭേദങ്ങളായ ''Felis catus domesticus'' എന്നും ''Felis silvestris domesticus'' എന്നും പലപ്പോഴായി പലയിടത്തും പ്രയോഗിച്ച് കാണാറുണ്ടെങ്കിലും [[International Code of Zoological Nomenclature|ഇന്റർനാഷണൽ കോഡ് ഓഫ് സുവോളജിക്കൽ നോമൻക്ലെച്ചർ]] എന്ന സംഘടനയുടെ നിയമവലി പ്രകാരം ഇതൊന്നും ശാസ്ത്രീയനാമങ്ങളായി പരിഗണിക്കാനാവില്ല. == സോഷ്യൽ മീഡിയയിലെ പ്രചാരം == 20 മില്ലി സെക്കൻ്റ് മുതൽ 70 മില്ലി സെക്കൻ്റ് വരെയുള്ള സമയത്ത് പ്രതികരിക്കുന്നതിനാൽ(reflex action) സോഷ്യൽ മീഡിയയിലെ താരമാണ് പൂച്ച. റിഫ്ലക്സ് ആക്ഷൻ ഏറ്റവും വേഗമുള്ളതും കൃത്യവുമായതിനാലും പൂച്ച സാർ എന്നാണ് സോഷ്യൽ മീഡിയയിലെ പേര് തന്നെ. സംഘട്ടന രംഗങ്ങളിലെ പൂച്ചയുടെ അസാധാരണമായ മെയ്വഴക്കം കാരണം എതിരാളിക്ക് പലപ്പോഴും പരാജയം സംഭവിക്കുന്നതാണ് ഇതിലെ പ്രധാന കാരണം. 360° വരെ തിരിഞ്ഞ് ആക്രമിക്കാൻ ശേഷിയുള്ള വിഷപാമ്പായ അണലിയെ വരെ അസാമാന്യ മെയ്വഴക്കം കൊണ്ട് നിഷ്പ്രഭമാക്കുന്ന പൂച്ച ഏറ്റുമുട്ടേണ്ട സാഹചര്യം വന്നാൽ 70 മില്ലി സെക്കൻ്റിന് ഉള്ളിൽ തന്നെ അണലിയെ അടിച്ചിടുന്നത് പ്രകൃതിയിലെ തന്നെ ഒരു അത്ഭുത പ്രതിഭാസമായി കണക്കാക്കുന്നു. മനുഷ്യനുമായി ഒരു പരിധി വരെ ഇണങ്ങുമ്പോൾ തന്നെയും പൊതുവിൽ ആരെയും പേടി ഇല്ലാത്തതും സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ പൂച്ച സാറിന് ആരാധകരെ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഒരു ഘടകമാണ്.<ref>https://www.manoramanews.com/kerala/spotlight/2025/08/08/cat-attitude-hunting-behavior.html</ref><ref>https://www.manoramaonline.com/technology/science/2025/02/15/reasons-why-cats-are-the-most-fearless-creatures.html</ref> == പുരാണങ്ങളിലുള്ള സ്ഥാനം == [[പ്രമാണം:Bastet-E 2533-Egypte louvre 058.jpg|thumb|right|250px|[[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസിലെ]] പ്രശസ്തമായ [[ലൂവ്ര്]] മ്യൂസിയത്തിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന [[ഈജിപ്റ്റ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] പൂച്ചദേവതയായ [[ബാസ്തെറ്റ്|ബാസ്തെറ്റിന്റെ]] പ്രതിമ.]] പുരാതന ഈജിപ്റ്റ് മുതൽക്കെതന്നെ പൂച്ചകളെ മനുഷ്യർ വളർത്ത്മൃഗങ്ങളായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. [[ബാസ്തെറ്റ്]] അഥവാ ബാസ്റ്റ് എന്ന പേരിൽ ഒരു പൂച്ചദൈവവും അവർക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നു. ബാസ്റ്റിനെ വീടിന്റേയും, വീട്ട്പൂച്ചകളുടേയും കൃഷിയിടങ്ങളുടേയും ഒക്കെ രക്ഷകയായിട്ടാണ് അവർ കരുതിയിരുന്നത്. ഈജിപ്റ്റിയൻ ജനങ്ങളെ എലികളിൽ നിന്ന് പകരുന്ന അസുഖങ്ങളിൽ രക്ഷിച്ചതുകൊണ്ടാകാം അവർക്ക് പൂച്ചകളോട് സ്നേഹവും ആരാധനയും തോന്നാനും പിന്നീട് ദേവതാരൂപത്തിൽ ഒരു പൂച്ചയെ പ്രതിഷ്ഠിക്കാനും ഇടയാക്കിയത്. ഈജിപ്ഷ്യൻ പുരാണങ്ങളിൽ ബാസ്റ്റ് എന്ന ഈ പൂച്ച, സൂര്യഭഗവാനായ [[റാ|“റാ”യുടെ]] മകളായിരുന്നു. ഈജിപ്ഷ്യൻ മതത്തിന്റെ വളർച്ചയിൽ ബാസ്റ്റിന് ശ്രദ്ധേയമായ പങ്കുണ്ട്. കെനിയയുടെ ദ്വീപുകളായ ലാമു (Lamu Archipelago) എന്നയിടത്തുള്ള പൂച്ചകൾ മാത്രമാണ് പുരാതന ഈജിപ്റ്റിലുണ്ടായിരുന്ന പൂച്ചകളുടെ ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ബന്ധുക്കൾ എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.<ref name = lamu>{{cite book| last = Couffer | first = Jack| title = The Cats of Lamu| publisher = The Lyons Press |year=1998 | location = New York| id = ISBN 1-55821-662-6 }}</ref> പൂച്ചകളെക്കുറിച്ച് പല പുരാതന മതങ്ങളിലും വിവിധ വിശ്വാസങ്ങൾ നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു. പൂച്ചകൾ വിശുദ്ധരായ ആത്മാക്കളാണെന്നും, മനുഷ്യരുടെ സഹചാരികളും വഴികാട്ടികളും ആണെന്നും, എല്ലാം അറിയുന്നവരാണ് പൂച്ചകളെങ്കിലും സംസാരശേഷി ഇല്ലാത്തതിനാൽ മനുഷ്യരുടെ തീരുമാനങ്ങളെ സ്വാധീ‍നിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നും ഒക്കെയുള്ള വിശ്വാസങ്ങളാണ് അതിൽ പ്രധാനം. പൂച്ചകളെക്കുറിച്ച് മോശമായ അന്ധവിശ്വാസങ്ങളും പല സംസ്കാരങ്ങളിലും നിലവിലുണ്ട്. കറുത്ത പൂച്ചയുടെ പാത കുറുകെ കടക്കുന്നത് കഷ്ടകാലത്തിനിടവരുത്തുമെന്നതാണ് അതിലൊന്ന്. ദുർമന്ത്രവാദങ്ങൾക്കും ചിലയിടങ്ങളിൽ പൂച്ചയെ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ഇങ്ങനെയുള്ള വിശ്വാസങ്ങൾ മിഡീവൽ കാലഘട്ടത്തിൽ യൂറോപ്പിൽ നിന്ന് പൂച്ചകളെ ഇല്ലാതെയാക്കാൻ വരെ വഴിയൊരുക്കി. ഇങ്ങനെ പൂച്ചകളെ വലിയ സംഖ്യയിൽ ഒഴിവാക്കിയ ഇടങ്ങളിൽ എലികളിൽ നിന്ന് പകരുന്ന പ്ലേഗ് പോലെയുള്ള അസുഖങ്ങൾ കൂടുതലായി കാണപ്പെട്ടിരുന്നു. ==== മതങ്ങളിലുള്ള സ്ഥാനം ==== * ജപ്പാനിൽ മനേകി നേകോ (''Maneki Neko'') എന്ന പൂച്ചയെ ഭാഗ്യത്തിന്റെ അടയാളമായി കരുതപ്പെടുന്നു. * ഇസ്ലാം മതത്തിൽ, ബഹുമാനപ്പെട്ട പ്രവാചകൻ മുഹമ്മദ് നബി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹിവസല്ലം മൂസ (''Muezza'') എന്ന് പേരുള്ള ഒരു പ്രിയപ്പെട്ട പൂച്ച ഉണ്ടായിരുന്നതായി പറയപ്പെടുന്നുണ്ട്.<ref>{{cite book | author = Geyer, Georgie Anne | year = 2004 | title = When Cats Reigned Like Kings: On the Trail of the Sacred Cats| url = https://archive.org/details/whencatsreignedl00geor }}</ref> പൂച്ചകളോടുള്ള സ്നേഹം മൂലം തന്റെ വസ്ത്രത്തിൽ ഒരു പൂച്ച കിടന്നുറങ്ങുന്നുണ്ടെങ്കിൽ ആ പൂച്ചയെ ഉണർത്താതിരിക്കാൻ ആ വസ്ത്രം എടുക്കാതിരിക്കാൻ വരെ തയ്യാറാണെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞിരുന്നു എന്നാണ് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നത്. * * പൂച്ചകളോടുള്ള ബഹുമാനപ്പെട്ട പ്രവാചകൻറെ സ്നേഹവും കരുതലും പ്രശസ്തമാണ്. * <ref name="Reeves">{{cite book | author = Minou Reeves | title = Muhammad in Europe | year = 2000 | url = https://archive.org/details/muhammadineurope0000reev_t2h0 | publisher = New York University (NYU) Press | pages = p.52}}</ref> ഉറങ്ങുന്ന ഒരു ജീവിയേയും ഉണർത്തരുത്‌ എന്നാണ് വിവക്ഷ: അദ്ദേഹത്തിന്റെ വസ്ത്രത്തിൽ ഉറങ്ങിയിരുന്ന ഒരു പൂച്ചയെ ഉണർത്താൻ അദ്ദേഹം തയ്യാറായിരുന്നില്ല എന്ന് ചുരുക്കം * നോർസ് പുരാണത്തിലെ സ്നേഹത്തിന്റേയും, സൌന്ദര്യത്തിന്റേയും ദേവതയായ ഫ്രെജ (''Freyja''), പൂച്ചകളെ പൂട്ടിയിരിക്കുന്ന രഥമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. === ഒൻപത് ജീവിതം === പൂച്ചകൾക്ക് ഒൻപത് ജീവിതങ്ങൾ ഉള്ളതായി ചിലയിടങ്ങളിൽ വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഏഴ് ജീവിതങ്ങൾ എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നവരും ഉണ്ട്. ജീവഹാനി വരെ സംഭവിക്കാവുന്ന ഇടങ്ങളിൽ ‍നിന്ന് സമർത്ഥമായി രക്ഷപ്പെടാനുള്ള പൂച്ചയുടെ കഴിവാണ് ഇങ്ങനെ ഒരു വിശ്വാസം പ്രചരിക്കാൻ ഇടയാക്കിയത്. <ref name=myth>[http://www.best-cat-art.com/cat-myths.html Cat Myths, Misinformation and Untruths]</ref> ഉയരങ്ങളിൽ നിന്ന് എങ്ങനെ വീണാലും താഴെ നാലുകാലിൽ തന്നെ വീഴാനുള്ള പൂച്ചയുടെ കഴിവും ഈ വിശ്വാസത്തിന്റെ പിറവിക്ക് കാരണമായി. == ചൊല്ലുകൾ == പൂച്ചയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിരവധി [[പഴഞ്ചൊല്ല്|ചൊല്ലുകൾ]] മലയാളത്തിൽ ലഭ്യമാണ്‌. അവയിൽ ചിലത് താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു * പൂച്ചയ്ക്ക് ആരു മണികെട്ടും * ചൂടുവെള്ളത്തിൽ വീണ പൂച്ച പച്ചവെള്ളം കണ്ടാലും പേടിയ്ക്കും * പൊന്നുരുക്കുന്നിടത്ത് പൂച്ചയ്ക്ക് എന്തു കാര്യം..? * മിണ്ടാപ്പൂച്ച കലമുടക്കും * എടുത്തു ചാടിയ പൂച്ച എലിയെ പിടിക്കില്ല * ഇല്ലാത്ത കരിമ്പൂച്ചയെ ഇരുട്ടത്ത് തപ്പുക * എലിയുടെ കണ്ണിൽ നിന്ന് ഏഴു കുടം വെള്ളം വന്നാലും പൂച്ച കടി വിടുമൊ....? * എലി പിടിയ്ക്കുന്ന പൂച്ച കലവും ഉടയ്ക്കും == കുറിപ്പുകൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:1; column-count:1;"> {{note|൧|൧}} മനുഷ്യർക്ക് 12 എണ്ണം ഉണ്ടാകും. ‌{{note|൨|൨}} മനുഷ്യർക്ക് ഇത് 5 എണ്ണമാണ്. {{note|൩|൩}} ഇരുകാലികൾ ആയതിനാൽ മനുഷ്യർക്ക് ഇത് 5 എണ്ണമാണ്. {{note|൪|൪}} മനുഷ്യർക്ക് 3 മുതൽ 5 വരെയാണ്. </div> ==ഇതും കാണുക== * [[പൂച്ചകളുടെ പട്ടിക]] {{Wikiquote}} {{-}} == അവലംബം == {{reflist|3}} {{മാർജ്ജാരവംശം}} [[വർഗ്ഗം:മാർജ്ജാരവംശം]] [[വർഗ്ഗം:വളർത്തുമൃഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പൂച്ചകൾ]] '''കട്ടികൂട്ടിയ എഴുത്ത്''' hzh29tyr265sls3ggoh8hjyfs01xg41 0 300840 4617024 4587648 2026-05-03T15:31:18Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617024 wikitext text/x-wiki {{Needs image}} {{Infobox person | name = രവി വള്ളത്തോൾ | image = | caption = | birth_name = | birth_date = 25/11/1952 | birth_place = [[മലപ്പുറം]], [[കേരളം]], ഇന്ത്യ | residence = | death_date = {{death date and age|2020|04|25|1952|11|25|mf=yes}} | death_place = [[തിരുവനന്തപുരം]] | occupation = ചലച്ചിത്ര- സീരിയൽ അഭിനേതാവ് | years_active = 1990-2016 | spouse = ഗീത ലക്ഷ്മി <ref name=mang1/> | children = | parents = റ്റി.എൻ. ഗോപിനാഥൻ നായർ, സൗദാമിനി | relatives = [[വള്ളത്തോൾ നാരായണമേനോൻ]] | siblings = Meenakshy, V. Nandakumar | website = }} മലയാളചലച്ചിത്ര സീരിയൽ നടനായിരുന്നു '''രവി വള്ളത്തോൾ''' (ജീവിതകാലം: 25 നവംബർ 1952 - 2020 ഏപ്രിൽ 25). പ്രശസ്ത കവി [[വള്ളത്തോൾ നാരായണമേനോൻ|വള്ളത്തോൾ നാരായണമേനോന്റെ]] അനന്തരവളായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ മാതാവ്.<ref name=math1/><ref name=hindu1/><ref name=toi1/><ref name=math2/> മലയാളത്തിലെ ആദ്യത്തെ പരമ്പര ഉൾപ്പെടെ നിരവധി പ്രശസ്ത പരമ്പരകളിൽ അഭിനയിച്ചതിലൂടെ അദ്ദേഹം ശ്രദ്ധേയനായിരുന്നു. ടിവി പരമ്പരകളിലും സിനിമകളിലും അഭിനയിച്ചതോടൊപ്പം 25 ചെറുകഥകളും ഏതാനും നാടകങ്ങളും അദ്ദേഹം രചിച്ചിരുന്നു. == ജീവിതരേഖ == നാടകാചാര്യൻ [[ടി.എൻ. ഗോപിനാഥൻ നായർ|ടി.എൻ ഗോപിനാഥൻ നായരുടെയും]] സൗദാമിനിയുടെയും മൂന്നുമക്കളിൽ മൂത്തവനായി 1952 നവംബർ 25 നാണ് രവി വള്ളത്തോൾ ജനിച്ചത്. വി. നന്ദകുമാർ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇളയ സഹോദരനും മീനാക്ഷി ഇളയസഹോദരിയുമാണ്.<ref>{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/movies/flash_back/239639/#storycontent |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2015-01-03 |archive-date=2015-01-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150105204808/http://www.mathrubhumi.com/movies/flash_back/239639#storycontent |url-status=dead }}</ref> സാഹിത്യ പഞ്ചാനൻ [[സാഹിത്യപഞ്ചാനനൻ പി.കെ. നാരായണപിള്ള|ജസ്റ്റിസ് പി. കെ. നാരായണ പിള്ളയുടെയും]] [[കുറ്റിപ്പുറം കേശവൻ നായർ|കുറ്റിപ്പുറത്തു കേശവൻ നായരുടെയും]] ചെറുമകനുംകൂടിയാണ്. പ്രശസ്ത ചലച്ചിത്ര നടൻ [[ടി.പി. മാധവൻ|ടി. പി. മാധവന്റെ]] കസിൻ കൂടിയായിരുന്നു അദ്ദേഹം. [[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] ശിശുവിഹാർ, മോഡൽ ഹൈസ്കൂളിൽ പ്രാഥമി വിദ്യാഭ്യാസം നേടി. [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] [[മാർ ഇവാനിയോസ് കോളേജ്|മാർ ഇവാനിയോസ് കോളേജിൽ]] നിന്ന് [[അക്കാദമിക ഡിഗ്രികൾ|ബിരുദം]] നേടിയ അദ്ദേഹം [[കാര്യവട്ടം]] [[കേരള സർ‌വകലാശാല|കേരള സർവകലാശാലയിൽനിന്ന്]] ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും നേടി. 1980 ജനുവരി ഒന്നിന് രവി വള്ളത്തോൾ ഗീതാലക്ഷ്മിയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. ഇവർക്ക് കുട്ടികളില്ല. ഇരുവരും ചേർന്ന് മാനസിക വെല്ലുവിളി നേരിടുന്ന കുട്ടികൾക്കു വേണ്ടി ‘തണൽ' എന്ന പേരിൽ ചാരിറ്റബിൾ ട്രസ്റ്റ് നടത്തിയിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/04/25/actor-ravi-vallathol-passes-away.html|title=മനോരമ ഓൺലൈൻ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref> 1996ൽ [[ദൂർദർശൻ|ദൂരദർശനിൽ]] അച്ഛൻ ടി.എൻ.ഗോപിനാഥൻ നായർ തന്നെ രചിച്ച് പ്രശസ്ത മലയാള കവിയും ഗാനരചയിതാവും സംവിധായകനുമായ [[പി. ഭാസ്കരൻ|പി. ഭാസ്‌കരൻ]] സംവിധാനം ചെയ്ത വൈതരണി എന്ന പരമ്പരയിലൂടെയാണ് അഭിനയരംഗത്ത് സജീവമാകുന്നത്.<ref>{{Cite web |url=http://www.hindu.com/fr/2006/05/26/stories/2006052601070400.htm |title=The Hindu : Friday Review Thiruvananthapuram / Focus : Versatile artiste<!-- Bot generated title --> |access-date=2020-04-25 |archive-date=2007-02-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070203113455/http://www.hindu.com/fr/2006/05/26/stories/2006052601070400.htm |url-status=dead }}</ref><ref>[http://www.malayalamtv.com/MeetTheStar-7/Ravi+Vallathol.html?id=57 STAR GALLERY Malayalam TV, Kerala Television, Kerala TV, Malayalam TV Programs, surya TV, kairali TV, asianet, jeevan TV - Malayalamtv.com<!-- Bot generated title -->]</ref> തുടർന്ന് നൂറിലേറെ ടെലിവിഷൻ പരമ്പരകളിൽ അഭിനയിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/mobile/movies-music/news/actor-ravi-vallathol-passed-away-malayalam-movie-malayalam-serial-1.4715927|title=മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ഗാനരചയിതാവായാണ് സിനിമാ രംഗത്തു തുടക്കം കുറിക്കുന്നത്. 1976-ൽ [[മധുരം തിരുമധുരം]] എന്ന ചിത്രത്തിന് വേണ്ടി "താഴ്വരയിൽ‍ മഞ്ഞുപെയ്തു" എന്ന ഗാനം എഴുതി രവി വള്ളത്തോളിന്റെ സിനിമാ ബന്ധം തുടങ്ങി.<ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2020/04/25/ravi-vallathol-passes-away.html|title=മനോരമ ഓൺലൈൻ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref> [[ലെനിൻ രാജേന്ദ്രൻ|ലെനിൻ രാജേന്ദ്രൻ]] സംവിധാനം ചെയ്ത [[സ്വാതിതിരുനാൾ (1987ചലച്ചിത്രം)|സ്വാതി തിരുനാൾ]] എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗായകന്റെ വേഷത്തിലായിരുന്നു ചലച്ചിത്ര അഭിനയ രംഗത്തെ അരങ്ങേറ്റം. പിന്നീട് അമ്പതോളം ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച രവി വള്ളത്തോൾ‌, [[സിബി മലയിൽ|സിബി മലയിലിന്റെ]] നീ വരുവോളം, [[സിദ്ദിഖ്-ലാൽ|സിദ്ധിഖ് ലാലിന്റെ]] [[ഗോഡ്ഫാദർ]] എന്നിവയിൽ ശ്രദ്ധേയമായ വേഷങ്ങൾ അവതരിപ്പിച്ചു. 2014ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ദി ഡോൾഫിൻസാണ് ഏറ്റവും അവസാനമായി അഭിനയിച്ച ചിത്രം. ഇരുപത്തിയഞ്ചോളം ചെറുകഥകൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതിൽ ചില കഥകൾ ടെലിവിഷൻ പരമ്പരകളുമായിട്ടുണ്ട്. രവി വള്ളത്തോളിന്റെ നാടകമായ [[രേവതിക്കൊരു പാവക്കുട്ടി]] പിന്നീട് അതേ ‌പേരിൽ സിനിമയാക്കിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/mobile/movies-music/news/actor-ravi-vallathol-passed-away-malayalam-movie-malayalam-serial-1.4715927|title=മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ഒന്നര പതിറ്റാണ്ടോളം അഭിനയ രംഗത്ത് സജീവമായിരുന്ന രവി വള്ളത്തോളിന് ‘അമേരിക്കൻ ഡ്രീംസ്' എന്ന പരമ്പരയിലെ അഭിനയത്തിന് മികച്ച നടനുള്ള കേരള സംസ്ഥാന ടെലിവിഷൻ അവാർഡ് ലഭിച്ചു. [[ഏഷ്യാനെറ്റ്|ഏഷ്യാനെറ്റിൽ]] സംപ്രേഷണം ചെയ്ത പാരിജാതം എന്ന പരമ്പരയിലെ അഭിനയത്തിന് മികച്ച നടനുള്ള ഏഷ്യാനെറ്റ് ടെലിവിഷൻ അവാർഡും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/mobile/movies-music/news/actor-ravi-vallathol-passed-away-malayalam-movie-malayalam-serial-1.4715927|title=മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == മരണം == കടുത്ത [[പ്രമേഹം|പ്രമേഹത്തെ]] തുടർന്ന് ഏറെക്കാലമായി അഭിനയത്തിൽ നിന്ന് വിട്ടുകയായിരുന്ന രവി വള്ളത്തോൾ അസുഖം മൂർച്ഛിച്ചതിനെ‌ 2020 ഏപ്രിൽ 25-ന് [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] ഒരു സ്വകാര്യ ആശുപത്രിയിൽ വച്ച് അന്തരിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.madhyamam.com/kerala/ravi-vallathol-died-kerala-news/676433|title=മാധ്യമം ഓൺലൈൻ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref><ref>http://www.mathrubhumi.com/mobile/movies-music/news/actor-ravi-vallathol-passed-away-malayalam-movie-malayalam-serial-1.4715927{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>https://theprimetime.in/actor-ravi-vallathol-passed-away/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == സിനിമകൾ == # 2016 - ''ഓട്ടോബയോഗ്രഫി ഓഫ് എ സ്ട്രേ ഡോഗ് - ശബ്ദം.'' # 2014 - ''[[ദ ഡോൾഫിൻസ്]]'' # 2013 - [[വീപ്പിംഗ് ബോയ്]]<ref>{{Cite web|url=https://m.imdb.com/title/tt4117128/|title=Weeping Boy, IMDb|access-date=|last=|first=|date=|website=|archive-url=|archive-date=|url-status=live}}</ref> # 2013 - സൈലൻസ് # 2013 - ''[[ഇടുക്കി ഗോൾഡ്]]'' ..... സദാനന്ദൻ # 2011 - ''[[ഉപ്പുകണ്ടം ബ്രദേർസ് ബാക്ക് ഇൻ ആക്ഷൻ]]'' ..... കുട്ടൻ മാരാർ # 2010 - ''[[കാര്യസ്ഥൻ (ചലച്ചിത്രം)|കാര്യസ്ഥൻ]]'' # 2008 - ''[[ഒരു പെണ്ണും രണ്ടാണും]]'' # 2007 - ''[[നാല് പെണ്ണുങ്ങൾ|നാലു പെണ്ണുങ്ങൾ]]'' # 2006 - ''രാവണൻ''....... ജസ്റ്റീസ് രാഘവ മേനോൻ # 2006 - ദ ഡോൺ...ദിലീപിന്റെ പിതാവ് # 2004 - ''[[നിഴൽക്കുത്ത് (ചലച്ചിത്രം)|നിഴൽക്കൂത്ത്]]'' # 2004 - ''കുസൃതി''..... ശ്രീ വല്ലഭൻ # 2002 - ''[[പ്രണയമണിത്തൂവൽ]]'' ..... വിശ്വനാഥ് # 2002 - ''ചതുരംഗം'' ..... രാമചന്ദ്രൻ # 2001 - ''[[പ്രണയ മന്ത്രം]]'' # 2000 - [[ഇന്ദ്രിയം (ചലച്ചിത്രം)|ഇന്ദ്രിയം]] # 2000 - ''[[ദാദാസാഹിബ്|ദാദാ സാഹിബ്]]''.... മജിസ്ട്രേട്ട് # 1999 - ''[[സ്റ്റാലിൻ ശിവദാസ്]]'' .... മനോജ് # 1999 - ''കണ്ണെഴുതി പൊട്ടും തൊട്ട്'' ..... ചാക്കോച്ചി # 1998 - ''[[സമാന്തരങ്ങൾ]]'' ..... മുരളി # 1997 - [[കല്ല്യാണ ഉണ്ണികൾ]] # 1997 - ''[[കല്ല്യാണക്കച്ചേരി]]'' # 1997 - ''[[നീ വരുവോളം]]'' # 1997 - ''[[ഹിറ്റ്ലർ ബ്രദേർസ്]]'' ..... കുട്ടൻ പിള്ളൈ # 1996 - ''[[കഴകം (ചലച്ചിത്രം)|കഴകം]]'' # 1996 - ''[[കഥാപുരുഷൻ]]'' ..... കുഞ്ഞുണ്ണിയുടെ അർദ്ധസഹോദൻ # 1995 - ''[[സാദരം (ചലച്ചിത്രം)|സാദരം]]''...... മാധവൻ # 1994 - ''[[സാഗരം സാക്ഷി]]'' ..... അഡ്വ. രാധാകൃഷ്ണൻ നായർ # 1994 - ''[[വിധേയൻ]]''..... പട്ടാളരുടെ അനന്തരവൻ # 1994 - ''[[കമ്മീഷണർ (ചലച്ചിത്രം)|കമ്മീഷണർ]]'' ..... K. M. വർഗ്ഗീസ് # 1994 - ''[[പുത്രൻ]]'' .... അലക്സാണ്ടർ # 1993 - ''[[ഭൂമി ഗീതം]]'' ...ദേവൻ # 1993 - [[ധ്രുവം (ചലച്ചിത്രം)|ധ്രുവം]]... പോലീസ് കോൺസ്റ്റബിൾ # 1992 - ''[[സർഗ്ഗം]]'' # 1992 - ''[[ഉത്സവമേളം]]'' # 1991 - ''[[ആനവാൽ മോതിരം]]'' # 1991 - ''[[വിഷ്ണുലോകം]]'' # 1991 - ''[[ഒറ്റയാൾ പട്ടാളം]]'' # 1991 - ''[[ഗോഡ്ഫാദർ|ഗോഡ് ഫാദർ]]'' ..... ബാലകൃഷ്ണൻ # 1990 - ''[[ഈ തണുത്ത വെളുപ്പാൻ കാലത്ത്]]'' .... ഡോക്ടർ # 1990 - ''[[കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ]]'' .... ജോയ് # 1990 - ''[[മതിലുകൾ (ചലച്ചിത്രം)|മതിലുകൾ]]'' ... റസാഖ് # 1989 - ''[[ഒരു സായാഹ്നത്തിന്റെ സ്വപ്നം]]'' # 1989 - ''[[സീസൺ]]'' ...ന്യൂസ് റിപ്പോർട്ടർ # 1989 - [[നയനങ്ങൾ]] # 1987 - ''[[സ്വാതിതിരുനാൾ (1987ചലച്ചിത്രം)|സ്വാതി തിരുനാൾ]]'' .... ഗായകൻ == ടെലിവിഷൻ == * ഈറൻ നിലാവ് (ഫ്ലവേർസ് ടിവി) * സ്പർശം (മീഡിയ വൺ) * ഈറൻ നിലാവ് (DD) * ചന്ദ്രലേഖ (ഏഷ്യാനെറ്റ്) * ഭദ്ര (സൂര്യ ടിവി) * നന്ദനം (സൂര്യ ടിവി) * വൃന്ദാവനം (ഏഷ്യാനെറ്റ്) * അലാവുദ്ദീന്റെ അത്ഭുതവിളക്ക് (ഏഷ്യാനെറ്റ്) * ദേവീമാഹാത്മ്യം (ഏഷ്യാനെറ്റ്) * പാരിജാതം (ഏഷ്യാനെറ്റ്) * ശ്രീഗുരുവായൂരപ്പൻ (സൂര്യ ടിവി) * അമ്മയ്ക്കായി (സൂര്യ ടിവി) * കാണാക്കിനാവ് (സൂര്യ ടിവി) * സുന്ദരിപ്പൂവ് (അമൃത ടിവി) * അമേരിക്കൻ ഡ്രീംസ് (ഏഷ്യാനെറ്റ്) * സ്വർണ്ണമയൂരം (ഏഷ്യാനെറ്റ്) * നിഴലുകൾ (ഏഷ്യാനെറ്റ്) * വസന്ധര മെഡിക്കത്സ് * അരുണ * വൈതരണി (1996- ദൂരദർശൻ മലയാളം) * മണൽനഗരം * മെയ് ഫ്ലവർ * പ്രവാസം ==അവലംബം== {{Reflist|refs= <ref name=math1>[http://www.mathrubhumi.com/movies/flash_back/239639/#storycontent അച്ഛനെന്ന തണൽ, മാതൃഭൂമി]</ref> <ref name=hindu1>[http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-fridayreview/article3218252.ece Versatile artiste, thehindu.com]</ref> <ref name=toi1>[http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/regional/news-interviews/Ravi-Vallathol-is-small-screen-Mammootty/articleshow/12162983.cms?referral=PM Ravi Vallathol is small screen Mammootty, timesofindia.com]</ref> <ref name=math2>[http://www.mathrubhumi.com/movies/interview/237443/ അച്ഛനെന്ന തണൽ, മാതൃഭൂമി]</ref> <ref name=mang1>[http://www.mangalamvarika.com/index.php/en/home/index/71/46 ഈ 'തണലി'ൽ ഇത്തിരിനേരം mangalamvarika.com]</ref> }} 8mezpi1mbs09635izzrjx6exvfryzr8 0 301876 4617124 3930522 2026-05-04T07:10:17Z Kwamikagami 7271 4617124 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|(357439) 2004 BL86}} {{DISPLAYTITLE:{{mp|(357439) 2004 ബിഎൽ|86}}}} {{Infobox planet | width = 25em | bgcolour = #FFFFC0 | name = {{mp|(357439) 2004 BL|86}}<ref name="NASA-20150113" /> | discovery = yes | discovery_ref = <ref name="MPEC2004-B80"/> | discoverer = [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] ([[List of observatory codes#700-799|704]]) | discovered = 30 ജനുവരി 2004 | mp_name = {{mp|(357439) 2004 BL|86}} | mp_category = [[List of Apollo asteroids|അപ്പോളൊ]] [[Near-Earth object|NEO]],<br>[[Potentially hazardous object|PHA]]<ref name="jpldata"/> | orbit_ref = <ref name="jpldata"/> | epoch = 2014-Dec-09<br>([[Uncertainty Parameter U|Uncertainty]]=1)<ref name=jpldata/> | aphelion = 2.108 [[Astronomical unit|AU]] (Q) | perihelion = 0.8967 AU (q) | semimajor = 1.502 AU (a) | eccentricity = 0.4031 | period = 1.84 [[Julian year (astronomy)|yr]] | inclination = 23.74[[degree (angle)|°]] | asc_node = 126.7° | mean_anomaly = 354.0° (M) | arg_peri = 311.2° | moid = 0.00817 AU (3.18 LD) | physical_characteristics = yes | dimensions = {{convert|0.440–1.000|km|mi|1|abbr=on}}<ref name="h"/> | sidereal_day = | magnitude = | abs_magnitude = 19.1<ref name="jpldata"/> }} [[2015]] ജനുവരി 26൹ [[ഭൂമി|ഭൂമിയുടെ]] സമീപത്തു കൂടി കടന്നു പോകുന്ന ഒരു ലഘുഗ്രഹമാണ് '''{{mp|(357439) 2004 BL|86}}'''. 440 മീറ്റർ മുതൽ ഒരു കി.മീറ്റർ വരെയായിരിക്കാം ഇതിന്റെ വ്യാസം എന്നാണ് കണക്കാക്കിയിരിക്കുന്നത്. ഭൂമിയിൽ നിന്നും 1,20,000 കി.മീറ്റർ അകലെ കൂടിയാണ് ഇത് കടന്നുപോകുന്നത്.<ref name="NASA-20150113" /><ref name=jpl-close/> ഇത് ഭൂമിയും [[ചന്ദ്രൻ|ചന്ദ്രനും]] തമ്മിലുള്ള ദൂരത്തിന്റെ 3.1 മടങ്ങാണ്. [[2004]] [[ജനുവരി]] 30൹ [[ലിങ്കൻ നിയർ എർത്ത് ആസ്റ്റ്രോയ്ഡ് റിസർച്ച്|ലിനിയർ]] ആണ് ഈ ലഘുഗ്രഹത്തെ കണ്ടെത്തിയത്.<ref name="MPEC2004-B80"/> 2015 ജനുവരി 27ന് ഈ ലഘുഗ്രഹം [[ഖഗോളമദ്ധ്യരേഖ|ഖഗോള മദ്ധ്യരേഖയുടെ]] സമീപത്ത് കാണപ്പെടും. അപ്പോൾ ഇതിന്റെ [[കാന്തിമാനം]] 9 ആയിരിക്കും.<ref name="NEODyS2015"/> 2015 ജനുവരി 27നാണ് ഇതിനെ [[സൂര്യൻ|സൂര്യന്റെ]] ഓപ്പോസിഷനിൽ കാണപ്പെടുക.<ref name="NEODyS2015"/> [[ഗോൾഡ് സ്റ്റോൺ ഡീപ് സ്പെയ്സ് നെറ്റ്‌വർക്ക്]] ഇതിനെ ജനുവരിയിൽ നിരീക്ഷണത്തിനു വിധേയമാക്കും.<ref name="Goldstone"/> അടുത്ത 200 വർഷത്തേക്ക് ഈ [[ലഘുഗ്രഹം]] ഭൂമിയോട് ഇത്രയും അടുത്ത് എത്താൻ സാദ്ധ്യതയില്ല. ഇനി ഇത്രയും വലിപ്പമുള്ള ഒരു ലഘുഗ്രഹം {{mp|(137108) 1999 AN|10}} ഭൂമിയോട് ഇത്രയും അടുത്തു കൂടി കടന്നു പോകുന്നത് 2027ൽ ആയിരിക്കും.<ref name="NASA-20150113"/> ഏതാണ്ട് ഇത്രയും വലിപ്പമുള്ള {{mp|2014 YB|35}} എന്ന ഒരു ലഘുഗ്രഹം 2015 മാർച്ച് 27൹ ഭൂമിയിൽ നിന്നും 45 ലക്ഷം കി.മീറ്റർ അകലെ കൂടി കടന്നു പോകുന്നുണ്ട്.<ref name=2014YB35/> {{Auto images |title=Asteroid (357439) 2004 BL86 |float=left |total width=600 |width1=200 |height1=100 |image1=Asteroid2004BL86-20150119.png|caption1=<center>{{mp|2004 BL|86}} എന്ന ഛിന്നഗ്രഹം 2015 ജനുവരി 26ന് പ്രശ്നങ്ങളൊന്നുമുണ്ടാക്കാതെ ഭൂമിയെ കടന്നുപോകേണ്ടതാണ്.</center>}} {{-}} ==അവലംബം== {{Reflist | refs = <ref name=jpldata>{{cite web |type=last observation: 20 December 2014; [[Observation arc|arc]]: 10.89 years |title=JPL Small-Body Database Browser: 357439 (2004 BL86) |url=http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=2004BL86 |publisher=Jet Propulsion Laboratory |accessdate=7 June 2014}}</ref> <ref name="MPEC2004-B80">{{cite web |title=MPEC 2004-B80 : 2004 BL86 |publisher=IAU Minor Planet Center |date=31 January 2004 |url=http://www.minorplanetcenter.net/mpec/K04/K04B80.html |accessdate=7 June 2014}} (K04B86L)</ref> <ref name=jpl-close>{{cite web |type=last observation: 12 March 2013; [[Observation arc|arc]]: 9.11 years |title=JPL Close-Approach Data: 357439 (2004 BL86) |url=http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=2004BL86;cad=1#cad |accessdate=7 June 2014}}</ref> <ref name="Goldstone">{{cite web |title=Goldstone Asteroid Schedule |publisher=NASA/JPL Asteroid Radar Research |author=Dr. [http://science.jpl.nasa.gov/people/Benner/ Lance A. M. Benner] |url=http://echo.jpl.nasa.gov/asteroids/goldstone_asteroid_schedule.html |accessdate=7 June 2014}}</ref> <ref name="h">{{cite web |title=Absolute Magnitude (H) |publisher=NASA/JPL |url=http://neo.jpl.nasa.gov/glossary/h.html |accessdate=2014-06-07}}</ref> <ref name="NEODyS2015">{{cite web |title=(357439) 2004BL86 Ephemerides for 25 January 2015 through 29 January 2015 |publisher=[[NEODyS]] (Near Earth Objects – Dynamic Site) |url=http://newton.dm.unipi.it/neodys/index.php?pc=1.1.3.1&n=357439&oc=500&y0=2015&m0=1&d0=25&h0=0&mi0=0&y1=2015&m1=1&d1=29&h1=0&mi1=0&ti=1&tiu=hours |accessdate=7 June 2014 |archive-date=2016-03-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160308070739/http://newton.dm.unipi.it/neodys/index.php?pc=1.1.3.1&n=357439&oc=500&y0=2015&m0=1&d0=25&h0=0&mi0=0&y1=2015&m1=1&d1=29&h1=0&mi1=0&ti=1&tiu=hours |url-status=dead }}</ref> <ref name="NASA-20150113">{{cite web |title=Asteroid to Fly By Earth Safely on January 26 [2015] |last1=Agle |first1=DC |last2=Brown |first2=Dwaynew |date=13 January 2015 |work=[[NASA]] |url=http://www.jpl.nasa.gov/news/news.php?release=2015-015 |accessdate=13 January 2015}}</ref> <ref name=2014YB35>{{cite web |type=last observation: 2015-01-15; [[Observation arc|arc]]: 19 days |title=JPL Close-Approach Data: 2014 YB35 |url=http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=2014YB35;cad=1#cad |accessdate=2015-01-16}}</ref> }} ==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=2004BL86;orb=1 Orbital simulation] from JPL (Java) / [http://ssd.jpl.nasa.gov/horizons.cgi?find_body=1&body_group=sb&sstr=2004BL86 Ephemeris] [[വർഗ്ഗം:ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ|357439]] nnwk9n47sc9ejaisx3u58e5v1rshenq 0 304061 4617008 4522429 2026-05-03T12:40:58Z Altocar 2020 144384 /* */ 4617008 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Sunny Joseph}} {{Infobox_politician | name = സണ്ണി ജോസഫ് | image = SUNNYJOSEPHMLA.jpg | office = [[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെപിസിസി]], പ്രസിഡന്റ് | term = 8 മെയ് 2025 - തുടരുന്നു | predecessor = [[കെ. സുധാകരൻ]] | successor = | office2 = [[നിയമസഭ| നിയമസഭാംഗം]] | constituency2 =[[പേരാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പേരാവൂർ]] | term_start2 = [[മേയ് 14]] [[2011]] | term_end2 = | predecessor2 = [[കെ.കെ. ശൈലജ]] | successor2 = | birth_date ={{Birth date and age|1952|8|18}} | birth_place =[[തൊടുപുഴ]] | residence =[[ഇരിട്ടി]] | death_date = | death_place = | party = [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] | religion = [[ക്രിസ്തുമതം]] |father=ജോസഫ് വടക്കേക്കുന്നേൽ |mother=റോസക്കുട്ടി | spouse =എൽസി ജോസഫ് | children =2 പുത്രിമാർ | website = www.advsunnyjoseph.com/ | footnotes = | date = മെയ് 8 | year = 2025 | source =http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/123%20Sunny%20Joseph.pdf നിയമസഭ }} 2025 മെയ് 8 മുതൽ [[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെപിസിസി]]യുടെ<ref>https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2025/05/08/kpcc-president-elected-sunny-joseph.html</ref> പ്രസിഡൻ്റായി തുടരുന്ന 2011 മുതൽ [[പേരാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പേരാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലത്തെ]] പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഇരിട്ടിയിൽ നിന്നുള്ള [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ് (ഐ)|കോൺഗ്രസ്(ഐ)]] എം.എൽ.എയാണ് അഡ്വക്കേറ്റ് '''സണ്ണി ജോസഫ്'''.<ref>http://www.keralaassembly.org/election/assembly_poll.php?year=2011&no=16</ref><ref>https://www.mangalam.com/news/district-detail/469265-kannur.html</ref> == ജീവിതരേഖ == [[ഇടുക്കി ജില്ല]]യിലെ [[തൊടുപുഴ]]യിൽ ജോസഫിന്റേയും റോസക്കുട്ടിയുടേയും മകനായി 1952 ഓഗസ്റ്റ് 18ന് ജനിച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://www.niyamasabha.org/codes/13kla/mem/sunny_joseph.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2015-02-25 |archive-date=2016-06-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160609154035/http://www.niyamasabha.org/codes/13kla/mem/sunny_joseph.htm |url-status=dead }}</ref>. ഉളിക്കൽ, എടൂർ, കിളിയന്തറ എന്നീ സ്കൂളുകളിൽ പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം. തൊടുപുഴ ന്യൂമാൻ കോളേജിൽ നിന്ന് ബിരുദം നേടി. കോഴിക്കോട് ഗവ.ലോ കോളേജിൽ നിന്ന് നിയമബിരുദവും നേടി. ബി.എ.എൽ.എൽ.ബിയാണ് വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത. == രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം == 1970 മുതൽ കെ.എസ്.യുവിൻ്റെ സജീവ പ്രവർത്തകനായ സണ്ണി ജോസഫ് കോഴിക്കോട് , കണ്ണൂർ യൂണിവേഴ്സിറ്റികളിൽ വിദ്യാർത്ഥി പ്രതിനിധിയായ സിൻഡിക്കേറ്റ് മെമ്പറായിരുന്നു. 1980-കളിൽ യൂത്ത് കോൺഗ്രസ് കണ്ണൂർ ജില്ലാ പ്രസിഡൻ്റായി രാഷ്ട്രീയത്തിൽ സജീവമായ സണ്ണി ജോസഫ് 2001-ൽ കെ.സുധാകരൻ കണ്ണൂർ ഡിസിസി പ്രസിഡന്റ് സ്ഥാനമൊഴിഞ്ഞപ്പോൾ പകരം ഡിസിസി പ്രസിഡൻ്റായി നിയമിതനായി.<ref>https://www.mathrubhumi.com/amp/news/kerala/sudhakaran-sunny-joseph-political-alliance-1.10571129</ref> സംസ്ഥാനത്തെ കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയിൽ കെ സുധാകരൻ്റെ വിശ്വസ്ഥനായി അറിയപ്പെടുന്ന സണ്ണി ജോസഫ് 2011-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പേരാവൂർ മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നും ആദ്യമായി നിയമസഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2016, 2021 നിയമസഭകളിൽ വീണ്ടും അംഗമായ സണ്ണി ജോസഫ് നിലവിൽ കെപിസിസി പ്രസിഡൻ്റും പേരാവൂരിൽ നിന്നുള്ള നിയമസഭാംഗവുമാണ്<ref>https://nocorruption.in/politician/sunny-joseph/</ref> '''പ്രധാന പദവികൾ''' * യൂത്ത് കോൺഗ്രസ് കണ്ണൂർ, ജില്ലാ പ്രസിഡൻറ് * ഉളിക്കൽ സഹകരണ ബാങ്ക്,പ്രസിഡൻറ് * തലശ്ശേരി കാർഷിക വികസന സഹകരണ സൊസൈറ്റി, പ്രസിഡൻറ് * മട്ടന്നൂർ ബാർ അസോസിയേഷൻ, പ്രസിഡൻറ് * 2001-2011 : കണ്ണൂർ ഡി.സി.സി. പ്രസിഡൻറ് * യുഡിഎഫ് കണ്ണൂർ ജില്ലാ ചെയർമാൻ * 2011-2016 , 2016-2021, 2021- തുടരുന്നു നിയമസഭാംഗം, പേരാവൂർ * 2025 മുതൽ കെപിസിസി പ്രസിഡന്റ്<ref>{{Cite web |url=https://www.oneindia.com/peravoor-assembly-elections-kl-16/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-02-17 |archive-date=2021-05-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210507152258/https://www.oneindia.com/peravoor-assembly-elections-kl-16/ |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/sunny-joseph-mla-becomes-kpcc-president-after-21-years-a-christian-representative-becomes-kpcc-head-1.10571042</ref><ref>https://www.madhyamam.com/kerala/kpcc-president-sunny-joseph-and-ex-president-k-sudhakaran-1406751</ref> == അവലംബം == <references/> {{Fourteenth KLA}} [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:1952-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 18-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കെ.പി.സി.സി. പ്രസിഡന്റുമാർ]] q9ui95yjvceg26segye6y2iszl8ee5t 0 310660 4617133 4563367 2026-05-04T07:36:20Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617133 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Vizhikkithodu}} {{Infobox settlement | name = വിഴിക്കിത്തോട് | official_name = Vizhikkithodu | native_name = | native_name_lang = മലയാളം | other_name = | nickname = | settlement_type = ഗ്രാമം | image_skyline = Vizhikkithodu_Junction.jpg | image_alt = | image_caption = വിഴിക്കിത്തോട് കവല | pushpin_map = India Kerala | pushpin_label_position = right | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = കേരളത്തിൽ വിഴിക്കിത്തോട് | coordinates = {{coord|9.513479|76.810567}} | subdivision_type = രാജ്യം | subdivision_name = {{flag|India}} | subdivision_type1 = [[States and territories of India|സംസ്ഥാനം]] | subdivision_name1 = [[കേരളം]] | subdivision_type2 = [[List of districts of India|ജില്ല]] | subdivision_name2 = [[Kottayam district|കോട്ടയം]] | established_title = <!-- Established --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ഭാഷകൾ | demographics1_title1 = ഔദ്യോഗികം | demographics1_info1 = [[Malayalam language|മലയാളം]], [[English language|ഇംഗ്ലീഷ്]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +5:30 | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = 686518 | area_code_type = | area_code = | registration_plate = KL-34 | unemployment_rate = | blank1_name_sec1 = അടുത്ത പട്ടണം | blank1_info_sec1 = [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]], [[പൊൻകുന്നം]], [[എരുമേലി]] | website = | footnotes = }} [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] [[കോട്ടയം ജില്ല]]യിലെ [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]] പഞ്ചായത്തിൽ [[ മണിമലയാർ|മണിമലയാറിന്റെ]] തീരത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമമാണ്‌ '''വിഴിക്കിത്തോട്.''' ഈ ഗ്രാമത്തിൽ നിന്നും ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പട്ടണമായ [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി|കാഞ്ഞിരപ്പള്ളിയിലേയ്ക്ക്]] 6 കിലോമീറ്റർ ദൂരമുണ്ട്. [[എരുമേലി|എരുമേലിയും]], [[പൊൻ‌കുന്നം|പൊൻകുന്നവുമാണ്]] ഗ്രാമത്തിനു സമീപം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന മറ്റ് പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ. ശബരിമല തീർത്ഥാടകരുടെ പ്രധാന പാതകളിലൊന്നായ [[പൊൻകുന്നം]]-[[എരുമേലി]] റോഡ്‌ ഈ ഗ്രാമത്തിലൂടെയാണ്‌ കടന്നുപോകുന്നത്‌. == വിദ്യാഭ്യാസസ്ഥാപനങ്ങൾ == ഒരു ഗവൺമെന്റ് ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ ഈ ഗ്രാമത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. 1917 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. == ആരാധനാലയങ്ങൾ == ചേനപ്പാടി ശ്രീധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, ഇളങ്കാവ് ഭഗവതീ ക്ഷേത്രം എന്നിവയാണ് ഗ്രാമത്തിലെ പ്രധാന ഹിന്ദു ആരാധനാലയങ്ങൾ. സെന്റ്.മേരീസ് ചർച്ചാണ് ഗ്രാമത്തിലെ പ്രധാന ക്രൈസ്തവ ആരധനാലയം. == ആരോഗ്യ കേന്ദ്രങ്ങൾ == ഒരു പ്രാഥമിക ആരോഗ്യ കേന്ദ്രവും, ഒരു സർക്കാർ ആയുർവേദ ഡിസ്പൻസെറിയും ഈ ഗ്രാമത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. == സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങൾ == ഗ്രാമത്തിലെ ജനങ്ങൾക്ക് വായനാശീലവും അറിവും പകർന്നുനൽകുന്നതിനായി രണ്ട് വായനശാലകൾ വിഴിക്കിത്തോട് ഗ്രാമത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. പി.വൈ.എം.എ ഗ്രന്ഥശാലയാണ് ഇതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടത്. രണ്ടായിരത്തിലധികം വരുന്ന വിപുലമായ പുസ്തകശേഖരം, വായനാ ഹാൾ, കോൺഫറൻസ് ഹാൾ, കുട്ടികൾക്കായുള്ള പ്രത്യേക ഗ്രന്ഥശേഖരം എന്നിവ ഈ വായനശാലയിൽ ലഭ്യമാണ്. <ref>{{Cite web|url=https://www.janmabhumidaily.com/news118157|title=വിഴിക്കത്തോട് ഗ്രന്ഥശാല പുരസ്‌കാരങ്ങളുടെ നിറവിൽ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Janmabhumi Daily|archive-date=2019-12-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220041535/https://www.janmabhumidaily.com/news118157|url-status=dead}}</ref> ഞള്ളമറ്റത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്ന എലൈറ്റ് ലൈബ്രറിയാണ് ഗ്രാമത്തിലെ മറ്റൊരു വായനശാല. [[File:Vazhiyambalam.jpg|thumb| വിഴിക്കിത്തോട് ഗ്രാമത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[വഴിയമ്പലം]].]] പഴമയുടെ പാരമ്പര്യം പേറുന്ന ഒരു [[വഴിയമ്പലം|വഴിയമ്പലവും]], മണികിണറും ഇന്നും ഈ ഗ്രാമത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു. പ്രത്യേക രീതിയിൽ നിർമ്മിച്ചിരുക്കുന്നതാണ് വഴിയമ്പലത്തിന്റെ മേൽക്കൂര. ക്ഷേത്രങ്ങളിലേത് പോലെ കീഴ്പോട്ടാണ് താഴികക്കുടം പണിതിരിക്കുന്നത്. പുതു തലമുറകൾക്ക് കൗതുക കാഴ്ചയാകുന്ന ഈ വഴിമ്പലം, മാഞ്ഞുപോകുന്ന പഴയകാല സ്മരണകൾ ഒരു മുതൽക്കൂട്ടുമാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://www.mangalam.com/news/district-detail/114982-kottayam.html|title=ഓർമ്മകൾ പേറി വഴിയമ്പലം|access-date=|last=|first=|date={{date|2017-06-05|MDY}}|website=Mangalam|publisher=Mangalam Publications India Private Limited.}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[File:Vazhiyambalam_roof.jpg|thumb|[[വഴിയമ്പലം|വഴിയമ്പലത്തിന്റെ]] മേൽക്കൂര.]] == സേവന കേന്ദ്രങ്ങൾ == ശബരിമല തീർത്ഥാടക പാതയിലുൾപ്പെടുന്ന ഗ്രാമമായതിനാൽ, തീർത്ഥാടകർക്ക് സൗകര്യമൊരുക്കുന്ന കേന്ദ്രങ്ങളും ഈ ഗ്രാമത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചു വരുന്നു. ശബരിമല അയ്യസേവാ സമാജത്തിന് കീഴിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന അയ്യപ്പസേവാ കേന്ദ്രമാണ് ഇതിൽ പ്രധാനം. മണ്ഡല-മകരവിളക്ക് കാലത്തും മാസാപൂജാ സമയങ്ങളിലും പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഈ കേന്ദ്രത്തിൽ തീർത്ഥാടകർക്കായി അന്നദാനം, കുടിവെള്ളം, ശൗചാലയം, വിശ്രമസൗകര്യം എന്നിവ ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്. == കാർഷിക വ്യവസായ കേന്ദ്രങ്ങൾ == കേരളത്തിലെ തന്നെ വലിയ നഴ്സറികളിലൊന്നും തെക്ക് കിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ ഫലവൃക്ഷ ശേഖരങ്ങളുടെ പേരിൽ കേരളത്തിലെങ്ങും പ്രസിദ്ധവുമായ ഹോം ഗ്രോൺ ബയോടെക് നഴ്സറി ഈ ഗ്രാമത്തിലാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. <ref>{{Cite web|url=http://www.homegrown.in/About_us.html|title=Homegrown biotech nursery|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=|archive-date=2015-08-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20150818214444/http://homegrown.in/About_us.html|url-status=dead}}</ref> 1995 ൽ പ്രവർത്തമാരംഭിച്ച ഈ സ്ഥാപത്തിന് മികച്ച നഴ്സിറിക്കുള്ള സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ അവാർഡ് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://www.mathrubhumi.com/tv/ReadMore/17999/home-grown-biotech-nursery/E|title='Home Grown' foreign trees huge success|access-date=|last=|first=|date=|website=Mathrubhumi News|publisher=Mathrubhumi News|archive-date=2018-08-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20180823140251/http://www.mathrubhumi.com/tv/ReadMore/17999/home-grown-biotech-nursery/E|url-status=dead}}</ref> ഇതുകൂടാതെ അനേകം റബ്ബർ അധിഷ്ടിത വൻകിട, ചെറുകിട വ്യവസായങ്ങളും ഈ ഗ്രാമത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചു വരുന്നു.സർജിക്കൽ ഗ്ലൗസ്സുകളുടെ നിർമ്മാതാക്കളായ മെഡിസ്മാർട്ടാണ് ഇതിൽ പ്രധാനം. സെന്റ്. മേരീസ് റബ്ബേഴ്സിന്റെ ഭാഗമായ ഈ കമ്പനിക്ക് IS0 അംഗീകാരം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=http://medismartglove.com/about-us/|title=Essence of nature in the form of gloves|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=Medismart}}</ref> ==അവലംബം== {{RL}} [[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]] {{കോട്ടയം ജില്ല}} 2i3bmrdqknj6oo4kb5bkdvluken5g1m 0 314689 4617061 3790107 2026-05-03T23:26:48Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617061 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Leap Second}} [[പ്രമാണം:Leap Second - 30 June 2015.png|thumb|right|300px|2015 ജൂൺ 30-ലെ ലീപ് സെക്കന്റ് സമയത്തെ [[ആണവഘടികാരം|അറ്റോമിക് ക്ലോക്കിലെ]] ദൃശ്യം.(www.time.gov യിൽ നിന്ന്) ]] [[ഭൂമി]] സ്വന്തം അച്യുതണ്ടിൽ ഒരു തവണ കറങ്ങുവാൻ ([[ഭൂമി#ഭ്രമണവും പരിക്രമണവും|ഭ്രമണം]]) 24 മണിക്കൂറിനേക്കാൾ ഒരല്പം സമയം(സെക്കന്റിന്റെ ¹/2000 അംശം) കൂടുതൽ എടുക്കുന്നുണ്ട്.[[ഭൂമി#ഭ്രമണവും പരിക്രമണവും|ഭ്രമണ]] വേഗതയിലുണ്ടാകുന്ന ഒരു ചെറിയ കുറവാണ് ഇതിനുകാരണം.ഇത്തരത്തിലുള്ള നേരിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് ഒരു [[സെക്കന്റ്]] പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ അഥവാ [[ഭൂമി]]ക്ക് ഒരു [[ഭൂമി#ഭ്രമണവും പരിക്രമണവും|ഭ്രമണം]] പൂർത്തിയാക്കുവാൻ 24 മണിക്കൂറിനേക്കാൾ ഒരു സെക്കന്റ് സമയം കൂടുതൽ എടുക്കുന്നുവെന്ന് സങ്കൽപ്പിച്ചാൽ ആ അധിക സെക്കന്റിനെ '''ലീപ് സെക്കന്റ്'''(Leap Second) അല്ലെങ്കിൽ '''അധിക നിമിഷം''' എന്നുപറയുന്നു.<ref name="mb1">'ഇന്ന് ഘടികാരങ്ങൾ നിലയ്ക്കും;ഒരു സെക്കന്റ്', ''മാതൃഭൂമി'',കൊല്ലം, 2015-06-30,പേജ്-5</ref><ref name="h2">'Live a second longer today', ''The Hindu'', Trivandrum, 2015-06-30,പേജ്-7</ref><ref name="as3">{{Cite web |url=http://www.asianetnews.tv/technology/article.php?article=The-leap-second-is-coming-to-confuse-the-internet-today-29656 |title='ഇന്ന് 24 മണിക്കൂറല്ല ഒരു സെക്കന്റ് അധികം', ''ഏഷ്യാനെറ്റ് ന്യൂസ്'',2015-06-30,ശേഖരിച്ചത് 2015-07-19 |access-date=2015-07-21 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305072437/http://www.asianetnews.tv/technology/article.php?article=The-leap-second-is-coming-to-confuse-the-internet-today-29656 |url-status=dead }}</ref>.ചില വർഷങ്ങളിൽ [[ജൂൺ]] 30-നോ [[ഡിസംബർ]] 31-നോ അർദ്ധരാത്രിയിൽ ഈ അധിക സെക്കന്റിനെ കൂട്ടിച്ചേർക്കാറുണ്ട്.([[അധിവർഷം]] വരുമ്പോൾ [[ഫെബ്രുവരി]]യിൽ 29-ആം ദിവസം ചേർക്കുന്നതു പോലെ).[[ഭൂമി]]യുടെ [[ഭൂമി#ഭ്രമണവും പരിക്രമണവും|ഭ്രമണത്തിനെടുക്കുന്ന]] യഥാർത്ഥ സമയത്തോടൊപ്പം പ്രവർത്തിക്കുന്നതിനായി [[ആണവഘടികാരം|അറ്റോമിക് ക്ലോക്കുകളിൽ]] ഒരു [[സെക്കന്റ്]] അധികമായി ചേർക്കുകയാണു ചെയ്യുന്നത്. [[അന്താരാഷ്ട്രസമയക്രമം]] അനുസരിച്ച് സാധാരണ ഒരു ദിവസം എന്നത് 86,400 സെക്കന്റാണ്.എന്നാൽ ലീപ് സെക്കന്റ് ചേർക്കുന്ന ദിവസം 86,401 സെക്കന്റുകളുണ്ടാകും.<ref name="mb1" /> 1972-ലാണ് ആദ്യമായി ലീപ് സെക്കന്റ് ചേർത്തത്.<ref name="mb1" /> ഏറ്റവുമൊടുവിൽ 2016 ഡിസംബർ 30-നു ചേർത്തത് 27-ആമത്തെ ലീപ് സെക്കന്റായിരുന്നു <ref name="mb1" />.[[പാരീസ്|പാരീസിലെ]] [[ഇന്റർനാഷണൽ എർത്ത് റൊട്ടേഷൻ]] എന്ന സ്ഥാപനത്തിനാണ് ലീപ് സെക്കന്റ് ചേർക്കുന്നതിനുള്ള ചുമതലയുള്ളത്.<ref name="mb1" /> ലീപ് സെക്കന്റ് ചേർക്കുന്നത് [[കമ്പ്യൂട്ടർ|കമ്പ്യൂട്ടറുകളുടെയും]] [[ഇന്റർനെറ്റ്|ഇന്റർനെറ്റിനെയും]] പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കാറുണ്ട്. 2012-ൽ അധിക നിമിഷം ചേർത്തത് പല ഇന്റർനെറ്റ് സേവനങ്ങളെയും തകരാറിലാക്കിയിരുന്നു.<ref name="mb1" /><ref name=bb5>{{cite web |url=http://www.bbc.com/news/science-environment-33313347 |title=Leap second added for the first time in three years |publisher=BBC |date=2015-06-30 |accessdate=2015-07-19 |archiveurl=https://archive.today/20150630094553/http://www.bbc.com/news/science-environment-33313347 |archivedate=2015-06-30 |url-status=live }}</ref> == വിശദീകരണം == [[ഭൂമി]]യുടെ [[ഭൂമി#ഭ്രമണവും പരിക്രമണവും|ഭ്രമണവേഗത]] കുറയുന്നതാണ് ലീപ് സെക്കന്റുണ്ടാകാനുള്ള കാരണം.<ref name="mb1" /> എല്ലാ ദിവസവും ഭൂമിയുടെ ഭ്രമണ വേഗതയിൽ നേരിയ കുറവു സംഭവിക്കുന്നുണ്ട്.24 മണിക്കൂറിനേക്കാൾ ഏകദേശം 2 മില്ലിസെക്കന്റ് (ഒരു സെക്കന്റിന്റെ 2000-ൽ ഒരംശം) കൂടുതൽ സമയമെടുത്താണ് ഭൂമി ഒരു ഭ്രമണം പൂർത്തിയാക്കുന്നത് <ref name="mb1" /><ref name="h2" />. വളരെ കൃത്യതയാർന്ന [[സീസിയം]] [[ആണവഘടികാരം|അറ്റോമിക് ക്ലോക്കുകളിൽ]] ഈ വ്യത്യാസം അറിയുവാൻ സാധിക്കും <ref name="h2" />. [[അന്താരാഷ്ട്രസമയക്രമം|അന്താരാഷ്ട്ര സമയക്രമം(UTC)]] പ്രകാരം ഒരു ദിവസം 86,400 സെക്കന്റ് ഉണ്ട് <ref name="h2" />.എന്നാൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒരു ദിവസം 86400.02 സെക്കന്റുകളുണ്ട് <ref name="h2" /> ഈ 2 മില്ലിസെക്കന്റ് ഇമചിമ്മുന്ന സമയത്തെക്കാൾ ചെറുതാണ് <ref name="h2" />. ഇങ്ങനെ എല്ലാ ദിവസവും സംഭവിക്കുന്നതിനാൽ ഏതാനും വർഷങ്ങൾ കൊണ്ട് വലിയൊരു സമയ വ്യത്യാസമുണ്ടാകുന്നു.അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഭൂമിയുടെ ഭ്രമണത്തിനനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഘടികാരങ്ങളിൽ സമയമാറ്റം വരുത്തേണ്ടതുണ്ട് <ref name="mb1" /><ref name="mn4">[http://www.mangalam.com/latest-news/332257 'ജൂൺ 30ൽ 24 മണിക്കൂറിനേക്കാൾ ഒരു സെക്കന്റ് അധികം ലഭിക്കുമെന്ന് നാസ, ''മംഗളം'',ശേഖരിച്ചത് 2015-07-19]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == കാരണങ്ങൾ == ലീപ് സെക്കന്റ് എന്ന പ്രതിഭാസത്തിനു കാരണം [[ഭൂമി]]യുടെ [[ഭൂമി#ഭ്രമണവും പരിക്രമണവും|ഭ്രമണ]]വേഗതയിലെ നേരിയ കുറവാണ് <ref name="mb1" />.[[കാലാവസ്ഥ]],ശക്തമായ തിരമാലകൾ ഭൂമികുലുക്കം എന്നിവയെല്ലാം ഭൂമിയുടെ ഭ്രമണത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നുണ്ട്.<ref name="an7">{{Cite web |url=http://anweshanam.com/index.php/world/news/41095 |title='ഇന്ന് ദിവസം അവസാനിക്കുന്നത് ഒരു സെക്കന്റ് വൈകി', ''അന്വേഷണം'', 2015-06-30, ശേഖരിച്ചത് 2015-07-19 |access-date=2015-07-21 |archive-date=2015-07-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150705020952/http://anweshanam.com/index.php/world/news/41095 |url-status=dead }}</ref> '''മൂൺ ഡ്രാഗ്'''(Moon Drag) എന്ന പ്രതിഭാസവും ഭൂഭ്രമണത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നതായി പറയപ്പെടുന്നു <ref name=gd6>{{cite web |url=http://www.theguardian.com/science/2015/jun/30/leap-second-to-pause-clocks-at-midnight-as-entire-planet-gains-a-second |title=Leap Second to pause clocks at midnight as entire planet gains a second |publisher=The guardian |date=2015-06-30 |accessdate=2015-07-19 |archiveurl=https://archive.today/20150630105225/http://www.theguardian.com/science/2015/jun/30/leap-second-to-pause-clocks-at-midnight-as-entire-planet-gains-a-second |archivedate=2015-06-30 |url-status=live }}</ref>. [[ചന്ദ്രൻ|ചന്ദ്രന്റെ]] [[ഗുരുത്വാകർഷണം]] [[സമുദ്രം|സമുദ്രത്തിലെ]] തിരമാലകളെ സ്വാധീനിക്കാറുണ്ട്.ഈ ഗുരുത്വാകർഷണം മൂലം തിരമാലകൾ ഭൗമോപരിതലത്തിൽ നിന്നും മുകളിലേക്ക് അൽപ്പം ഉന്തി നിൽക്കാറുണ്ട്.ഭൂമി കറങ്ങുമ്പോൾ ഈ തിരമാലകൾക്ക് സ്ഥാനമാറ്റം സംഭവിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും [[ജഡത്വം]] മൂലം ഇവ പിറകിലേക്ക് നീങ്ങുവാൻ ശ്രമിക്കുന്നു.തൽഫലമായി ജലത്തിനും തറയ്ക്കുമിടയിലായി [[ഘർഷണം|ഘർഷണബലം]] ഉണ്ടാകുന്നു.ദശലക്ഷക്കണക്കിനു വർഷങ്ങളായി സംഭവിക്കുന്ന ഇത്തരം പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഭൂമിയുടെ കറക്കത്തിന്റെ വേഗത കുറയ്ക്കുന്ന 'ബ്രേക്ക്' സംവിധാനമായി വർത്തിക്കുന്നു.ഈ പ്രതിഭാസമാണ് മൂൺ ഡ്രാഗ് എന്നറിയപ്പെടുന്നത് <ref name=gd6/>. {| class="wikitable" style="float:right; margin-right: 0; margin-left: 1em; text-align: center;" |+ ലീപ് സെക്കന്റ് ചേർത്ത വർഷങ്ങൾ |- ! വർഷം !! ജൂൺ 30 !! ഡിസംബർ 31 |- ! 1972 |bgcolor="lime"| +1 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1973 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1974 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1975 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1976 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1977 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1978 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1979 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1980 | 0 || 0 |- ! 1981 |bgcolor="lime"| +1 || 0 |- ! 1982 |bgcolor="lime"| +1 || 0 |- ! 1983 |bgcolor="lime"| +1 || 0 |- ! 1984 | 0 || 0 |- ! 1985 |bgcolor="lime"| +1 || 0 |- ! 1986 | 0 || 0 |- ! 1987 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1988 | 0 || 0 |- ! 1989 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1990 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1991 | 0 || 0 |- ! 1992 |bgcolor="lime"| +1 || 0 |- ! 1993 |bgcolor="lime"| +1 || 0 |- ! 1994 |bgcolor="lime"| +1 || 0 |- ! 1995 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1996 | 0 || 0 |- ! 1997 |bgcolor="lime"| +1 || 0 |- ! 1998 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 1999 | 0 || 0 |- ! 2000 | 0 || 0 |- ! 2001 | 0 || 0 |- ! 2002 | 0 || 0 |- ! 2003 | 0 || 0 |- ! 2004 | 0 || 0 |- ! 2005 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 2006 | 0 || 0 |- ! 2007 | 0 || 0 |- ! 2008 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 2009 | 0 || 0 |- ! 2010 | 0 || 0 |- ! 2011 | 0 || 0 |- ! 2012 |bgcolor="lime"| +1 || 0 |- ! 2013 | 0 || 0 |- ! 2014 | 0 || 0 |- ! 2015 |bgcolor="lime"| +1 || 0 |- ! 2016 | 0 ||bgcolor="lime"| +1 |- ! 2017 | 0 || 0 |- ! 2018 | 0 || 0 |- ! 2019 | 0 || 0 |- ! 2020 | 0 || 0 |- ! 2021 | 0 || &nbsp; |- ! വർഷം !! ജൂൺ 30 !! ഡിസംബർ 31 |- !rowspan="2"| ആകെ | 11 || 16 |- |colspan="2"| 27 |} == അറ്റോമിക് ക്ലോക്കുകൾ == {{Main|ആണവഘടികാരം}} ഏറ്റവും കൃത്യമായി സമയം കാണിക്കുന്ന ഘടികാരങ്ങളാണ് അറ്റോമിക് ക്ലോക്കുകൾ.ഇവയിൽ തന്നെ [[സീസിയം]] ക്ലോക്കുകൾക്ക് കൃത്യത വളരെ കൂടുതലാണ് <ref name="h2" />. [[അന്താരാഷ്ട്രസമയക്രമം]] (UTC) പാലിക്കുന്നവയാണ് ഇത്തരം ക്ലോക്കുകൾ. അറ്റോമിക് ക്ലോക്കുകളിൽ രാത്രി 11:59:59 നു ശേഷം 0:00:00 എന്നായിരിക്കും കാണിക്കുക.ഇത് അർദ്ധരാത്രി 12 മണിയാണ്.അടുത്ത ദിവസത്തിൻറെ ആരംഭവുമാണ്.ലീപ് സെക്കന്റ് ചേർക്കുന്ന ദിവസം അറ്റോമിക് ക്ലോക്കുകളിൽ 11:59:59നു ശേഷം കാണിക്കുന്ന സമയം 11:59:60 എന്നായിരിക്കും.അതായത് ഇതുവരെയും അടുത്ത ദിവസം ആരംഭിച്ചിട്ടില്ല.തൊട്ടടുത്ത നിമിഷം 0:00:00 എന്നു കാണിക്കുകയും അടുത്ത ദിവസം ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു <ref name="as3" />.അതിനാൽ തന്നെ ലീപ് സെക്കന്റ് ചേർക്കുന്ന ദിവസത്തെ അവസാന മിനിറ്റിൽ 61 സെക്കന്റുകളുണ്ടായിരിക്കും.!! ഇത്തരത്തിൽ അറ്റോമിക് ക്ലോക്കുകളിൽ അധിക സെക്കന്റുകൾ ചേർക്കാനുള്ള ചുമതല [[പാരീസ്|പാരീസിലെ]] ഇന്റർനാഷണൽ എർത്ത് റൊട്ടേഷൻ എന്ന സ്ഥാപനത്തിലെ ഗവേഷകർക്കാണ് <ref name="mb1" />. == അധിക നിമിഷം ചേർക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത == പ്രപഞ്ചത്തിലെ ഓരോ ചലനവും [[സമയം|സമയത്തെ]] ആസ്പദമാക്കിയുള്ളതാണ്.ഭൂമിയിലെ കാലാവസ്ഥയ്ക്കും ഋതുഭേദങ്ങൾക്കുമനുസരിച്ച് ജീവിതം ചിട്ടപ്പെടുത്തുവാൻ മനുഷ്യരെ പ്രാപ്തരാക്കുന്ന അളവുകോലാണ് സമയം.അതുകൊണ്ടു തന്നെ സമയമെന്നത് ഏറ്റവും കൃത്യമായിരിക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്.ഭൂമിയുടെ ഭ്രമണത്തിനു തുല്യമായി ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന ഒരു മാനകമാണ്(Unit) സമയം.അതിനാൽ ഭൂഭ്രമണത്തിലെ നേരിയ വ്യത്യാസം പോലും സമയത്തിൽ പ്രതിഫലിക്കും.എല്ലാ ദിവസവും ഭൂഭ്രമണവേഗതയ്ക്കു കുറവു സംഭവിക്കുന്നുണ്ട്.ഈ വ്യത്യാസത്തിനനുസരിച്ച് ഘടികാരങ്ങളിൽ സമയമാറ്റം വരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. സാധാരണയായി പകൽ 12 മണി സമയത്തെയാണ് നട്ടുച്ചയായി(Noon) കണക്കാക്കുന്നത്.[[സൂര്യൻ]] ആകാശത്ത് ഏറ്റവും ഉയർന്ന ബിന്ദുവിൽ വരുന്ന സമയം <ref name=bb5/>.ഈ സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് [[ഗ്രീനിച്ച് സമയം|ഗ്രീനിച്ച് സമയത്തെ]] ലോകത്തിൻറെ അടിസ്ഥാന സമയമായി കണക്കാക്കുന്നത്.ഗ്രീനിച്ച് സമയം 12 മണിയായി സങ്കൽപ്പിച്ചാണ് മറ്റു രാജ്യങ്ങളിലെ സമയവ്യത്യാസം നിർണയിക്കുന്നത്. ഭൂമിയുടെ വൈകിയുള്ള ഭ്രമണത്തെ സന്തുലനം ചെയ്തു ലീപ് സെക്കന്റ് കൂട്ടിച്ചേർത്തില്ലെങ്കിൽ ഘടികാരങ്ങൾ ഭൂമിയെക്കാൾ വേഗത്തിൽ ഓടിക്കൊണ്ടിരിക്കും.അങ്ങനെയായാൽ ഏകദേശം 800 വർഷങ്ങൾ കഴിയുമ്പോൾ നട്ടുച്ചസമയത്ത് ഘടികാരങ്ങളിൽ കാണിക്കുന്നത് 1 മണി എന്നായിരിക്കും <ref name=gd6/>.ഗ്രീനിച്ച് സമയത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം തന്നെ മാറുകയും സമയമെന്ന സങ്കല്പം തന്നെ തെറ്റുകയും ചെയ്യുന്നു . സമയം തെറ്റിയാൽ സമയബന്ധിതമായ തിയറികളും തെറ്റുന്നു. അതിനാൽ സമയക്രമത്തിലുണ്ടാകുന്ന നേരിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ പോലും പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നവയാണ്. == പ്രശ്നങ്ങൾ == ലീപ് സെക്കന്റ് ചേർക്കുന്നത് [[കമ്പ്യൂട്ടർ|കമ്പ്യൂട്ടറുകൾ]] പോലുള്ള ഉപകരണങ്ങളെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കാറുണ്ട് <ref name="mb1" />.ഒരു സെക്കന്റ് അധികമായി ചേർക്കുന്നത് കമ്പ്യൂട്ടറുകളെ ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാക്കുന്നു.അതു പരിഹരിക്കുവാൻ അവ ശ്രമിക്കുകയും പ്രവർത്തനം തകരാറിലാവുകയും ചെയ്യുന്നു <ref name="mb1" />.കമ്പ്യൂട്ടറുകൾ തകരാറിലാകുന്നത് [[ഇന്റർനെറ്റ്|ഇന്റർനെറ്റിനെയും]] ദോഷകരമായി ബാധിക്കും.കൃത്യസമയത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന എല്ലാ സംവിധാനങ്ങളും നിശ്ചലമാകുവാൻ ലീപ് സെക്കന്റിന്റെ കൂട്ടിച്ചേർക്കലുകൾ നിമിത്തമാകുന്നു <ref name=bb5/>. 2012-ൽ ലീപ് സെക്കന്റ് ചേർത്തത് ഇന്റർനെറ്റിൽ പ്രശ്നങ്ങളുണ്ടാക്കിയിരുന്നു.മോസില്ല, ലിങ്ക്ഡിൻ, യെൽപ്പ് തുടങ്ങീ ഒട്ടെറെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനങ്ങൾ നിശ്ചലമായിരുന്നു <ref name="mb1" />. [[ഓസ്ട്രേലിയ]]ൻ എയർലൈൻസായ [[ക്വാണ്ടാസ്|ക്വാണ്ടാസിന്റെ]] (Qantas) കമ്പ്യൂട്ടറുകൾ തകരാറിലായത് വ്യോമഗതാഗതത്തെ നിശ്ചലമാക്കിയിരുന്നു.<ref name="as3" />ഇത്തരം പ്രശ്നങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കുവാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. കമ്പ്യൂട്ടറുകളിലും സോഫ്റ്റ്വെയറുകളിലും ലീപ് സെക്കന്റ് പ്രോഗ്രാം ചെയ്തുവയ്ക്കുവാൻ കഴിയില്ല.അതു കാലക്രമേണ കൂട്ടിച്ചേർക്കുവാൻ മാത്രമേ കഴിയൂ.<ref name=bb5/> === ലീപ് സ്മിയർ === ലീപ് സെക്കന്റ് കൂട്ടിച്ചേർക്കുന്നത് ഇന്റർനെറ്റ് സംവിധാനങ്ങളെ ബാധിക്കാതിരിക്കുവാൻ [[ഗൂഗിൾ]] ഏർപ്പെടുത്തിയ ഒരു സംവിധാനമാണ് '''ലീപ് സ്മിയർ'''.സിസ്റ്റം ക്ലോക്കുകളിലേക്ക് മില്ലിസെക്കന്റുകൾ ഘട്ടം ഘട്ടമായി ചേർക്കുന്നതാണീ സംവിധാനം.ലീപ് സെക്കന്റ് ചേർക്കുന്നതിനെ ഉൾക്കൊള്ളുവാൻ കമ്പ്യൂട്ടറുകളെ സജ്ജമാക്കുവാൻ ഈ സംവിധാനത്തിലൂടെ കഴിയുന്നു. == അവലംബം == {{reflist|2}} [[വർഗ്ഗം:സമയം]] 4n1mhxdhgrrkcvwqs9o0dy3olll3n12 0 317258 4617023 4399973 2026-05-03T15:28:09Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617023 wikitext text/x-wiki {{prettyurl/wikidata}} {Infobox person | native_name = | name = Ravi Chopra | birth_name = | other_names = | image = Ravi Chopra.jpg | caption = രവി ചോപ്ര, 2011 | birth_date = {{birth date|1946|09|27|df=yes}} | birth_place = | death_date = {{death date and age|2014|11|12|1946|9|27|df=yes}} | death_place = | occupation = Producer and director | spouse = Renu Chopra | children = Kapil Chopra<br>Abhay Chopra , | ethnicity = [[Punjabis|Punjabi]]<ref>http://timesofindia.indiatimes.com/city/mumbai/Films-transformed-Chopras-destiny-and-vice-versa/articleshow/3678768.cms?</ref> Pooja Chopra<ref>{{cite web |url=http://www.hindustantimes.com/news-feed/archived-stories/ravi-chopra-s-sons-to-make-their-bollywood-debut/article1-306246.aspx |title=Ravi Chopra's sons to make their Bollywood debut |author=Hiren Kotwani |date=2008-04-22 |work=[[Hindustan Times]] |accessdate=2014-11-14 |archive-date=2014-11-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141129072918/http://www.hindustantimes.com/news-feed/archived-stories/ravi-chopra-s-sons-to-make-their-bollywood-debut/article1-306246.aspx |url-status=dead }}</ref> | relatives = [[List of Hindi film clans#Chopra-Johar family|Chopra-Johar family]] }} [[ബോളിവുഡ്]] സംവിധായകനും നിർമാതാവുമാണ്‌ '''രവി ചോപ്ര'''(27 September 1946 – 12 November 2014).നിർമാതാവും സംവിധായകനുമായ ബി.ആർ. ചോപ്രയുടെ മകനും [[യാഷ് ചോപ്ര|യാഷ് ചോപ്രയുടെ]] മരുമകനുമാണ്<ref>{{Cite web |url=http://www.asianetnews.tv/enews/article/19259_Director-Ravi-Chopra-passes-away |title=രവി ചോപ്ര അന്തരിച്ചു |access-date=2015-08-20 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305072451/http://www.asianetnews.tv/enews/article/19259_Director-Ravi-Chopra-passes-away |url-status=dead }}</ref>. [[അമിതാഭ് ബച്ചൻ|അമിതാഭ് ബച്ചനും]] [[ഷാറുഖ് ഖാൻ|ഷാറൂഖ് ഖാനും]] മുഖ്യവേഷങ്ങളിൽ വന്ന ഭൂത്‌നാഥ്, ഭൂത്‌നാഥ് റിട്ടേൺസ് എന്നിവയാണ് പിതാവിൻെറ മരണശേഷം അദ്ദേഹം നിർമിച്ച ചിത്രങ്ങൾ. സമീർ, ദ ബേണിങ് ട്രെയിൻ, മസ്ദൂർ, ബാഗ്ബാൻ, ആജ് കി ആവാസ്, ബാബുൽ തുടങ്ങിയ സിനിമകൾ സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്<ref>[http://www.mangalam.com/latest-news/249840 ബോളിവുഡ് സംവിധായകൻ രവി ചോപ്ര അന്തരിച്ചു.]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. 1988^1990 കാലത്ത് ജനപ്രീതി നേടിയ സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയായ മഹാഭാരതത്തിന്റെ സംവിധായകനാണ്. വിഷ്ണു പുരാൺ, മാ ശക്തി തുടങ്ങിയ പുരാണ സീരിയലുകളും ഒരുക്കി<ref>[http://www.deshabhimani.com/news-national-all-latest_%20news-415740.html മഹാഭാരതം' സംവിധാനം ചെയ്‌തത്‌ രവി ചോപ്ര അന്തരിച്ചു]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. രവി ചോപ്ര വസുദേവ് കൃഷ്ണ എന്ന പേരിൽ പുരാണ ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയുമായി വീണ്ടും സജീവമാകിനിരിക്കെയാണ് അന്ത്യം<ref>[http://www.madhyamam.com/news/319503/141112 ബോളിവുഡ്‌ സംവിധായകനും നിർമ്മാതാവുമായ രവി ചോപ്ര അന്തരിച്ചു.]</ref>. ==സിനിമാജീവിതം== * ''[[Zameer (1975 film)|Zameer]]'' (1975) * ''[[The Burning Train]]'' (1980) * ''[[Mazdoor]]'' (1983) * ''[[Aaj Ki Awaaz]]'' (1984) * ''[[Dahleez]]'' (1986) * ''[[Baghban (film)|Baghban]]'' (2003) * ''[[Baabul (2006 film)|Baabul]]'' (2006) ; ടെലിവിഷൻ * ''[[Mahabharat (1988 TV series)|Mahabharat]]'' (1988–1990) ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]] [[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 27-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:1947-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:നവംബർ 12-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:2014-ൽ മരിച്ചവർ]] gk1wf2mzmac699z8p3q06zx0bq14u4k 0 324992 4617185 3995240 2026-05-04T11:26:08Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617185 wikitext text/x-wiki ഭാരത മഹര്ഷി പരമ്പരയിൽ പെട്ട ഒരു മഹര്ഷി ശ്രേഷ്ഠൻ ആണ് വ്യാഘ്രപാദ മഹർഷി. == ഐതിഹ്യം == വ്യാഘ്രപാദ മഹർഷിക്ക്‌ പാർവ്വതീസമേതനായി ശ്രീ പരമേശ്വരൻ ദർശനം നൽകിയതിനെ അനുസ്‌മരിച്ച്‌ നടക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ വൈക്കത്തഷ്ടമി. വൃശ്ചിക മാസത്തിലെ കൃഷ്ണ പക്ഷത്തിലെ അഷ്ടമിനാളിൽ കൊണ്ടാടുന്ന [[വൈക്കത്തഷ്ടമി]] കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രാധാന്യമുള്ള ഉത്സവങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. മഹർഷിക്ക്‌ ദർശനം നൽകിയ സ്‌ഥലം വ്യാഘ്രപാദത്തറ എന്നാണ്‌ അറിയപ്പെടുന്നത്‌. <ref>http://www.mangalam.com/kottayam/382608{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>http://templedarsan.com/vakom-mahadeva-temple/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>http://www.mangalam.com/kottayam/381952{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[വർഗ്ഗം:മഹർഷിമാർ]] oyqfxhzvlxqnwpk167muii8jmeraxap 0 332858 4617115 3645114 2026-05-04T06:36:34Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617115 wikitext text/x-wiki {{Infobox cricket ground | ground_name = '''വിദർഭ ക്രിക്കറ്റ് അസോസിയേഷൻ സ്റ്റേഡിയം''' | nickname = New VCA Stadium | image = VCA Nagpur,India.jpg | caption = VCA Stadium at Jamtha, Nagpur | country = India | location = [[Nagpur]], [[Maharashtra]] |architect = [[Shashi Prabhu]]<ref>{{cite web |last=Rajaram |first=Sowmya |url=http://www.mid-day.com/news/2011/mar/270311-wankhede-stadium-narrow-seats-mumbai.htm |title=Going for WC finals? You've bought backache and discomfort for Rs 12,500 |publisher=Mid-day.com |date=2011-03-27 |accessdate=2012-12-13 |archive-date=2012-09-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120926132246/http://www.mid-day.com/news/2011/mar/270311-wankhede-stadium-narrow-seats-mumbai.htm |url-status=dead }}</ref> | establishment = 2008 | seating_capacity = 45,000<ref>{{Cite web |url=http://www.worldofstadiums.com/asia/india/vidarbha-cricket-association-stadium/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-03-02 |archive-date=2015-04-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150413130255/http://www.worldofstadiums.com/asia/india/vidarbha-cricket-association-stadium/ |url-status=dead }}</ref> | owner = [[Vidarbha Cricket Association]] | operator = [[Vidarbha Cricket Association]] | tenants = [[Vidarbha cricket team]] | end1 = Secretary End | end2 = Pavilion End | firsttestdate = 6–10 November | firsttestyear = 2008 | firsttesthome = India | firsttestaway = Australia | lasttestdate = 25–27 November | lasttestyear = 2015 | lasttesthome = India | lasttestaway = South Africa | firstodidate = 28 October | firstodiyear = 2009 | firstodihome = India | firstodiaway = Australia | lastodidate = 30 October | lastodiyear = 2013 | lastodihome = India | lastodiaway = Australia | onlyt20idate = 9 December | onlyt20iyear = 2009 | onlyt20ihome = India | onlyt20iaway = Sri Lanka | date = 28 November | year = 2015 | source = http://www.cricinfo.com/india/content/ground/375326.html Cricinfo }}[[മഹാരാഷ്ട്ര]]യിലെ [[നാഗ്പൂർ|നാഗ്പൂരിലുള്ള]] ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര ക്രിക്കറ്റ് ഗ്രൗണ്ടാണ് വി.സി.എ സ്റ്റേഡിയം എന്ന '''വിദർഭ ക്രിക്കറ്റ് അസോസിയേഷൻ സ്റ്റേഡിയം'''.2008ലാണ് ഈ സ്റ്റേഡിയത്തിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായത്<ref>[http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-07-02/top-stories/28322831_1_host-third-vca-stadium-wankhede-stadium Nagpur likely to host third India-New Zealand Test - Times Of India] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131224101116/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-07-02/top-stories/28322831_1_host-third-vca-stadium-wankhede-stadium |date=2013-12-24 }}. Articles.timesofindia.indiatimes.com (2010-07-02). Retrieved on 2013-12-23.</ref>. ഒട്ടേറെ രാജ്യാന്തര ടെസ്റ്റ്, ഏകദിന, ട്വന്റി20 മൽസരങ്ങൾക്ക് വി.സി.എ സ്റ്റേഡിയം വേദിയായിട്ടുണ്ട്.2008 നവംബറിൽ നടന്ന ഇന്ത്യ- ഓസ്ട്രേലിയ ടെസ്റ്റ് മൽസരത്തിനാണ് വി.സി.എ സ്റ്റേഡിയത്തിൽ നടന്ന ആദ്യ രാജ്യാന്തര മൽസരം.ഈ സ്റ്റേഡിയത്തിന് 45000 പേരെ ഉൾക്കൊള്ളാനുളള ശേഷിയുണ്ട്.ആഭ്യന്തര ക്രിക്കറ്റിൽ [[വിദർഭ ക്രിക്കറ്റ് ടീം|വിദർഭ]], മധ്യമേഖല ടീമുകളുടെ ഹോംഗ്രൗണ്ടാണിത്. [[ട്വന്റി 20 ലോകകപ്പ് 2016|2016 ട്വന്റി20 ലോകകപ്പിന്]] വി.സി.എ സ്റ്റേഡിയം വേദിയാകും. ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://content-usa.cricinfo.com/indvaus2008/content/ground/375326.html VCA Stadium] *[http://content-usa.cricinfo.com/indvaus2008/content/current/image/index.html?object=345672 Inaugural match photos] *[http://www.howstat.com.au/cricket/Statistics/Grounds/GroundStats.asp?GroundCode=208 Stadium's Statistics] *[http://www.mh-31.com/nagpur/beautiful-photos-nagpur/clean-green-nagpur/271-vca-stadium-jamtha-nagpur Nagpur Photos: Jamtha Cricket Stadium] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ക്രിക്കറ്റ് സ്റ്റേഡിയങ്ങൾ]] 4r353fg0wsz9fnvufkidgnkc6o7aqty 0 335522 4617100 3149508 2026-05-04T05:09:53Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617100 wikitext text/x-wiki {{PU|Suresh Thampanoor}} {{Infobox person | name = വി. സുരേഷ് | image = | caption = വി. സുരേഷ് | birth_name = സുരേഷ് വി. | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1969|8|9}} | birth_place = തമ്പാനൂർ | other_names = അരിസ്റ്റോ സുരേഷ് | home_town = [[തമ്പാനൂർ]], [[തിരുവനന്തപുരം]], ഇന്ത്യ | alma_mater = | occupation = ചലച്ചിത്ര അഭിനേതാവ്, ഗായകൻ, കവി | years_active = 2015– ഇന്നുവരെ | children = | spouse = }} മലയാളം സിനിമയിലെ അഭിനേതാവാണ് "സുരേഷ് തമ്പാന്നൂർ". "മുത്തേ... പൊന്നേ... പിണങ്ങല്ലേ... എന്തേ... കുറ്റം ചെയ്‌തു ഞാൻ..." എന്ന ഗാനം [[ആക്ഷൻ ഹീറോ ബിജു]] എന്ന സിനിമയിൽ സ്വന്തമായി എഴുതി ട്യൂണിട്ട് പാടി അഭിനയിച്ച് പ്രശസ്തനായി. തിരുവനന്തപുരം അരിസ്റ്റോ കവലയിൽ, ചുമട്ടുതൊഴിലാളിയായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനിടയിൽ സ്വന്തമായി തയ്യാറാക്കിയ പാട്ടുകൾ പാടി പ്രാദേശികമായി അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. അതുമൂലം "അരിസ്റ്റോ സുരേഷ്" എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. == ജീവിതരേഖ == [[തിരുവനന്തപുരം]] വലിയമല [[കണ്ണേറ്റുമുക്ക്]] സ്വദേശിയായ സുരേഷിന് അഞ്ച് സഹോദരിമാരാണുള്ളത് എട്ടാം ക്ലാസ് വരെയാണു വിദ്യഭ്യാസമാണുള്ളത്. അവിവാഹിതനാണ്. അമ്മ ഇന്ദിര. അച്ഛൻ ചെറുപ്പത്തിലേ മരിച്ചു. തിരുവനന്തപുരത്തെ അരിസ്റ്റോ ജങ്ഷനിൽ ചുമട്ടുതൊഴിലാളിയായി ജോലി ചെയ്തുവരികയായിരുന്ന സുരേഷ് ജോലിക്കിടയിൽ സ്വതസ്സിദ്ധമായ ശൈലിയിൽ പാട്ടുകൾ പാടുമായിരുന്നു. ഇത് അന്നാട്ടുകാർക്ക് മിക്കവർക്കും അറിയാവുന്ന വസ്തുതയാണ്. നിരവധി ഗാനങ്ങളും നാടൻ പാട്ടുകളും ചിട്ടപ്പെടുത്തുകയും പാടുകയും ചെയ്യുന്ന സുരേഷിന്റെ കഴിവിനെ ബാംഗ്ലൂർ ഉള്ള ഒരു സുഹൃത്ത് ഐബ്രിഡ് ഷൈനിനെ പരിചയപ്പെടുത്തുകയും അതിനുശേഷം ഐബ്രിഡ് ഷൈൻ സംവിധാനം ചെയ്ത ആക്ഷൻ ഹീറോ ബിജു എന്ന ചിത്രത്തിൽ സ്വയം ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ പാട്ടു പാടി അഭിനയിക്കുകയും ചെയ്ത്. സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ പെട്ടെന്നു പ്രചരിച്ച മുത്തേ പൊന്നേ പിണങ്ങല്ലേ എന്ന ആ രംഗത്തിനുശേഷം അദ്ദേഹം പ്രശസ്തിയിലേക്കുയർന്നു. ആദ്യമായി അഭിനയിച്ച സിനിമയായിരുന്നു എങ്കിലും സുരേഷ് വളരെ തഴക്കം വന്ന അഭിനേതാവിന്റെതു പോലുള്ള പ്രകടനമാണ് കാഴ്ചവച്ചത്. <ref>https://english.manoramaonline.com/entertainment/interview/suresh-thampanoor-actor-in-action-hero-biju-.html</ref> അഞ്ഞൂറിലധികം പാട്ടുകൾ എഴുതി ട്യുൺ നൽകി പാടിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും പലതും പ്രസിദ്ധികരിച്ചിട്ടില്ല. നാടൻ പാട്ടുകളുടെ രൂപത്തിൽ പാടി നടക്കുകയായിരുന്നു. "വരുന്നേ വരുന്നേ അയ്യപ്പൻ വരുന്നേ" എന്ന കാസറ്റിലെ നാല് പാട്ടുകൾ സുരേഷിന്റേതാണ്. <ref>http://www.mangalam.com/women/personality/420260{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> കുറേ തിരക്കഥകളും സുരേഷെഴുതിയിട്ടുണ്ട്‌. "ദൂരത്ത്‌ ഒരു തീരം" എന്ന തിരക്കഥ പുസ്‌തകമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. == അഭിനയിച്ച സിനിമകൾ == ** 2016: ''[[Action Hero Biju|ആക്ഷൻ ഹീറോ ബിജു]]'' ** 2017: ''[[Sakhavu (2017 film)|സഖാവ് (2017)]]'' ** 2017: ''[[Udaharanam Sujatha|ഉദാഹരണം സുജാത]]'' ** 2018: ''[[Poomaram|പൂമരം]]'' ** 2018: കുട്ടനാടൻ മാർപ്പാപ്പ ** 2018: ''[[Parole (film)|പരോൾ]]'' == അവലംബം == {{reflist}} == പുറത്തേക്കൂള്ള കണ്ണികൾ == http://www.m3db.com/artists/60883 [[വർഗ്ഗം:മലയാളഗാനരചയിതാക്കൾ]] 115rcxh8s0xaff0fe655342k8db15g1 0 337502 4617044 3993859 2026-05-03T18:51:44Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617044 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Rudolf Höss}} {{Infobox military person |name=റുഡോൽഫ് ഹോസ് |birth_date={{Birth date|1901|11|25|df=y}} |death_date={{death date and age|1947|04|16|1901|11|25|df=y}} |image=Rudolf Höß.jpg |caption=റുഡോൾഫ് ഹോസ്, പോളീഷ് [[Supreme National Tribunal|പരമോന്നത കോടതിയുടെ]] വിചാരണവേളയിൽ |birth_place=[[Baden-Baden]], [[Germany|ജർമനി]] |death_place=[[Oświęcim]], [[Poland|പോളണ്ട്]] |allegiance={{flagicon|Nazi Germany}} [[Nazi Germany|നാസി ജർമനി]] |branch=[[File:Flag Schutzstaffel.svg|20px]] [[Schutzstaffel|ഷുട്സ്റ്റാഫൽ]] |serviceyears=1945 വരെ [[Auschwitz|ഓഷ്‌വിറ്റ്സിൽ]] |rank=[[File:SS-Obersturmbannführer Collar Rank.svg|30px]] ''[[SS|ഷുട്സ്റ്റാഫൽ]]-[[Obersturmbannführer]]'' |unit=[[File:3rd SS Division Logo.svg|15px]] [[Totenkopfverbände]] |commands=[[Auschwitz concentration camp|ഓഷ്‌വിറ്റ്സ് തടങ്കൽപ്പാളയത്തിന്റെ]] കമാണ്ടന്റ്, 4 മെയ്1940&nbsp;– 1 ഡിസംബർ 1943, 8 മെയ്1944&nbsp;– 18 ജനുവരി1945 |party = [[National Socialist German Workers' Party]] (NSDAP; Nazi Party) |spouse = {{marriage|Hedwig Hensel|17 August 1929|}}&nbsp;<ref>{{cite web|url=http://www.exberliner.com/features/people/an-auschwitz-heritage/ |title=Rainer Höß: My Nazi family |publisher=Exberliner |author=Graham Anderson |date=6 May 2014 |via=Internet Archive |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140713060306/http://www.exberliner.com/features/people/an-auschwitz-heritage/ |archivedate=13 July 2014 }}</ref> }} [[നാസി]] [[ഷുട്സ്റ്റാഫൽ]] പട്ടാളനേതാവും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം [[Auschwitz concentration camp|ഓഷ്‌വിറ്റ്സ് തടങ്കൽപ്പാളയത്തിന്റെ]] കാമാണ്ടാന്റും ആയിരുന്ന ആളാണ് '''റുഡോൾഫ് ഹോസ് (Rudolf Höss)'''. [[Nazi-occupied Europe|നാസികളുടെ കീഴിലുള്ള യൂറോപ്പിലെ]] ജൂതന്മാരെ കൂട്ടക്കൊല ചെയ്യാനുള്ള [[Hitler|ഹിറ്റ്‌ലറുടെ]] [[Final Solution|അന്തിമ പരിഹാര]]ത്തിന് വേണ്ടി വളരെ ഫലപ്രദവും നൂതനങ്ങളുമായ മാർഗ്ഗങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കിയ ആളാണ് ഹോസ്. കൂട്ടക്കൊലയ്ക്കായി [[hydrogen cyanide|ഹൈഡ്രജൻ സയനൈഡ്]] അടങ്ങിയ [[pesticide|കീടനാശിനിയായ]] [[Zyklon B|സൈക്കോൺ ബി]] ഇയാൾ പരീക്ഷിച്ചു. ഇത് ഉപയോഗിച്ച് ഇയാളുടെ പട്ടാളക്കാർക്ക് [[Auschwitz|ഓഷ്‌വിറ്റ്സിൽ]] ഓരോ മണിക്കൂറും രണ്ടായിരത്തോളം ആൾക്കാരെ കൊല്ലാൻ കഴിഞ്ഞു. മനുഷ്യരെ കൊല്ലാനുള്ള ഇന്നേവരെ അറിയപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഏറ്റവും വലിയ സംവിധാനമായിരുന്നു ഇങ്ങനെ ഇയാൾ ഉണ്ടാക്കിയത്.<ref name="Levy324">{{cite book |last=Levy |first=Richard S. |authorlink=Richard S. Levy |title=Antisemitism: A Historical Encyclopedia of Prejudice and Persecution (Two Vol. Set) |year=2005 |publisher=ABC-CLIO |isbn=1-85109-439-3 |page=324 |url=https://books.google.ca/books?id=Tdn6FFZklkcC&printsec=frontcover#v=onepage&q=H%C3%B6ss%2C%20Rudolf&f=false}}</ref> [[നാസി പാർട്ടി]]യിൽ 1922 -ൽ ചേർന്ന ഇയാൾ [[ഷുട്സ്റ്റാഫൽ|ഷുട്സ്റ്റാഫലിൽ]] 1934 -ലും ചേർന്നു. ജർമനി യുദ്ധത്തിൽ തോൽക്കുന്നതിനു മുൻപ് ഓഷ്വിറ്റ്‌സിൽ ഇയാളുടെ കീഴിൽ 10 ലക്ഷത്തോളം തടവുകാർ കൊല്ലപ്പെട്ടു.<ref>''Commandant of Auschwitz'' (2000), Appendix 1, p. 193.</ref><ref name="en.auschwitz.org.pl">Piper, Franciszek & Meyer, Fritjof. [https://web.archive.org/web/20110521083735/http://en.auschwitz.org.pl/m/index.php?option=com_content&task=view&id=334&Itemid=8 Overall analysis of the original sources and findings on deportation to Auschwitz.] Review of article "Die Zahl der Opfer von Auschwitz. Neue Erkentnisse durch neue Archivfunde", ''Osteuropa'', 52, Jg., 5/2002, pp. 631–641.</ref> 1947 -ൽ [[trial in Warsaw|വാഴ്സാ വിചാരണ]]യ്ക്കൊടുവിൽ ഇയാളെ തൂക്കിക്കൊന്നു. ==ജീവിതം== [[Baden-Baden|ബേഡൻ ബേഡനിലെ]] കടുത്തവിശ്വാസികളുള്ള ഒരു [[roman catholic|കത്തോലിക്ക]]കുടുംബത്തിലാണ് ഹോസ് ജനിച്ചത്. ഏകമകനായ ഹോസ്സ് കുടുംബത്തിലെ മൂന്നുമക്കളിൽ മൂത്തവൻ ആയിരുന്നു. പട്ടാള അച്ചടക്കത്തോടെയും കഠിനമായ മതവിശ്വാസത്തിലും വളർത്തപ്പെട്ട ഹോസിനെ ഒരു പുരോഹിതൻ ആക്കണമെന്നായിരുന്നു പിതാവിന്റെ ആഗ്രഹം. അതീവമതവിശ്വാസത്തിൽ തന്നെ വളർന്ന ഹോസ്സ് പാപത്തിനെപ്പറ്റിയും കുറ്റബോധത്തെപ്പറ്റിയെല്ലാം വളരെ ആകുലനും അതിനെല്ലാം പരിഹാരങ്ങൾ ചെയ്യേണ്ടതാണെന്നുമെല്ലാമുള്ള മതവിശ്വാസത്തിൽ ആണു വളർന്നു വന്നതും. എന്നാൽ കുമ്പസാരത്തിൽ<ref name="Death_dealer">{{cite book |last=Höss |first=Rudolph; edited by Steven Paskuly; translated by Andrew Pollinger; foreword by Primo Levi|title=Death dealer : the memoirs of the SS Kommandant at Auschwitz |year=1996 |publisher=Da Capo Press |location=New York |isbn=0-306-80698-3 |page=52 |edition=1st Da Capo Press |url=https://books.google.ca/books?id=4scBAwAAQBAJ&printsec=frontcover#v=onepage&q=Freikorps&f=false |format=Google Books}}</ref> പുരോഹിതനോടു താൻ പറഞ്ഞ രഹസ്യം തന്റെ പിതാവിനെ അറിയച്ച ഒരു സംഭവത്തോടെ ഹോസ് മതവിരോധി ആവുകയും തന്റെ പിതാവിന്റെ മരണത്തെ തുടർന്ന് പട്ടാളജീവിതത്തിലേക്ക് മാറുകയും ചെയ്തു. [[World War One|ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്ത്]] കുറച്ചുനാൾ ഒരു പട്ടാളആശുപത്രിയിൽ ജോലിചെയ്ത ഹോസ് പിന്നീട് പട്ടാളത്തിൽ പല റാങ്കിലും ജോലിചെയ്തു. ==നാസി ജീവിതം== [[Munich|മ്യൂണിച്ചിൽ]] വച്ച് [[Adolf Hitler|ഹിറ്റ്‌ലറുടെ]] പ്രസംഗം കേട്ട ഹോസ് 1922 -ൽ 3240 -ആം നമ്പർ അംഗമായി [[Nazi Party|നാസിപ്പാർട്ടി]]യിൽ ചേർന്നു. ഒരു രാഷ്ട്രീയവധത്തിൽ പങ്കാളിയായ ഹോസ് 6 വർഷം ജയിൽ ജീവിതവും അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref name="Death_dealer"/> പിന്നീട് ഹിറ്റ്‌ലറുടെ പ്രൈവറ്റ് സെക്രട്ടറി ആയ [[Martin Bormann|ബോർമാന്റെ]] ആഗ്രഹപ്രകാരം 1923 മെയ് 31 -ന് [[Mecklenburg|മെക്‌ളൻബർഗിൽ]] വച്ച് ഹോസും കൂട്ടാളികളും ചെർന്ന് ഒരു സ്കൂൾ അധ്യാപകനായ [[Walther Kadow|വാൽത്തർ കഡോവിനെ]] അടിച്ചുകൊന്നു.<ref name="Martin Bormann">{{cite web|title=Martin Bormann|url=https://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/biography/Bormann.html |author=Shira Schoenberg |date=1990 |accessdate=5 August 2011}}</ref> അയാൾ ചാരപ്പണി നടത്തി എന്ന ആരോപണത്തെ തുടർന്നായിരുന്നു ഇത്. ഇതിനാണ് ഹോസ് ജയിൽശിക്ഷ അനുഭവിക്കേണ്ടി വന്നത്. ==[[ഷുട്സ്റ്റാഫൽ|എസ് എസ്സിൽ]]== [[Hitler|ഹിറ്റ്‌ലറോട്]] ഉള്ളതിനേക്കാൾ വിധേയത്തം ഹോസിന് [[Heinrich Himmler|ഹിംലറോട്]] ആയിരുന്നു. അയാൾ പറയുന്നതെന്തും വേദവാക്യമായിക്കരുതിയ ഹോസ് 1934 ഏപ്രിൽ ഇ -ന് [[ഷുട്സ്റ്റാഫൽ|എസ് എസ്സിൽ]] ചേർന്നു. 1934 ഡിസംബറിൽ [[Dachau concentration camp|ഡച്ചവു പീഡനകേന്ദ്രത്തിൽ]] നിയമിതനായ ഹോസ് പതിയെ ഉയർന്ന് വലിയ ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ പേറാൻ മാത്രം യോഗ്യനാണെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ തടവുകാരുടെ സ്വത്തുകൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന ജോലിയിൽ നിയമിക്കപ്പെട്ടു.<ref name=Testimony>Prof. [[Doug Linder|Douglas O. Linder]], [http://law2.umkc.edu/faculty/projects/ftrials/nuremberg/hoesstest.html "Testimony of Rudolf Höß at the Nuremberg Trials, April 15, 1946"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230327132306/http://law2.umkc.edu/faculty/projects/ftrials/nuremberg/hoesstest.html |date=2023-03-27 }} available online at ''Famous World Trials: The Nuremberg Trials: 1945-48'', UMKC School of Law. {{OCLC|45390347}}</ref><ref name="Bartrop111">{{cite web | url=https://books.google.ca/books?id=RAtvBAAAQBAJ&printsec=frontcover#v=snippet&q=1938%20promoted%20SS-Hauptsturmf%C3%BChrer%20%28captain%29%20&f=false | title=Rudolf Hoess | publisher=[[ABC-CLIO]] | work=Encountering Genocide: Personal Accounts from Victims, Perpetrators, and Witnesses | date=2014 | accessdate=27 February 2015 | author=[[Paul R. Bartrop]] | pages=111 | isbn=1610693310}}</ref> ==[[Auschwitz|ഓഷ്‌വിറ്റ്സിൽ]]== 1940 മെയ് 1-ന് ഹോസിനെ [[Auschwitz|ഓഷ്‌വിറ്റ്സ്]] ക്യാമ്പിന്റെ കമാണ്ടറാക്കി ചുമതലയേൽപ്പിച്ചു. അവിടെ നേതൃത്വം വഹിച്ച കാലയളവിൽ അയാൾ അതിനെ [[Auschwitz-Birkenau concentration camp|ഓഷ്‌വിറ്റ്സ്-ബിർകെനൗ കോൺസൻട്രേഷൻ ക്യാമ്പ്]] എന്ന് പിന്നീട് അറിയപ്പെട്ട ഒരു വലിയ സമുച്ചയം ആക്കി മാറ്റിയെടുത്തു. പതിനായിരത്തോളം തടവുകാരെ പാർപ്പിക്കാൻ പറ്റിയ ഒരു സ്ഥലം ഉണ്ടാക്കാനുള്ള നിർദ്ദേശത്തോടെ അവിടെ എത്തിയ ഹോസ്, കാര്യങ്ങൾ തന്റേതായ രീതിയിൽ വ്യത്യസ്തമായി ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചു. താൻ നേരത്തെ ജോലിചെയ്ത പീഡനകേന്ദ്രങ്ങളേക്കാൾ കാര്യക്ഷമമായ ഒന്നാക്കി ഇതിനെ മാറ്റിയെടുക്കാൻ ഹോസ് തീരുമാനിച്ചുറച്ചു.<ref name=hughes/> ഓഷ്‌വിറ്റ്‌സിൽത്തന്നെ ഒരു വില്ലയിൽ ആയിരുന്നു ഹോസ് തന്റെ ഭാര്യയോടും അഞ്ചു മക്കളോടുമൊപ്പം താമസിച്ചിരുന്നത്.<ref>BBC History of World War II. Auschwitz; Inside the Nazi State.</ref> തുടക്കത്തിൽ ഇവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന തടവുകാരിൽ കൂടുതലും കർഷകരും ബുദ്ധിജീവികളും ഉൾപ്പെടെയുള്ള സോവിയറ്റ് യുദ്ധത്തടവുകാരും പോളിഷ് തടവുകാരും ആയിരുന്നു. 1940 ജൂണിൽ എത്തിയ 700 പേരാണ് അവിടെ എത്തിയ ആദ്യ തടവുകാർ. ഏറ്റവും തിരക്കുള്ള രീതിയിൽ പ്രവർത്തിച്ച കാലത്ത് ഓഷ്‌വിറ്റ്സിൽ മൂന്ന് തരത്തിലുള്ള വിഭാഗങ്ങൾ ആയിരുന്നു ഉണ്ടായിരുന്നത്. ഓഷ്‌വിറ്റ്സ് I, ഓഷ്‌വിറ്റ്സ് II-ബിർകെന്യൂ, ഓഷ്‌വിറ്റ്സ് III-മോണോവിറ്റ്-സ്. ഇതു കൂടാതെ പല ചെറുവിഭാഗങ്ങളും 20000 ഏക്കർ പരന്നു കിടന്ന ഈ ക്യാമ്പിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. ക്യാമ്പുകൾ ഉണ്ടാക്കാനായി അവിടങ്ങളിൽ താമസിച്ചിരുന്നവരെ നിർബന്ധമായി ഒഴിപ്പിക്കുകയായിരുന്നു.<ref name=Testimony/> ഓഷ്‌വിറ്റ്സ് 1 -ൽ ഭരണകാര്യങ്ങളുടെ സമുച്ചയങ്ങൾ ആയിരുന്നപ്പോൾ ഓഷ്‌വിറ്റ്സ് 2 -ൽ ആയിരുന്നു പ്രധാന കൂട്ടക്കൊലകൾ നടന്നത്. ഓഷ്‌വിറ്റ്സ് 3 തടവുകാരെക്കൊണ്ട് അടിമപ്പണി എടുപ്പിക്കുന്ന ജർമൻ വ്യവസായ കേന്ദ്രങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇടമായിരുന്നു. തന്റെ വിചാരണയിലെ പ്രസ്താവനകളിൽ നിന്നും മനസ്സിലാകുന്നതു പ്രകാരം ഹോസിനെ 1941 ജൂണിൽ [[Heinrich Himmler|ഹിംലറെ]] കാണുവാനായി [[Berlin |ബെർലിനിലേക്ക്]] വിളിച്ചുവരുത്തി. [[Jewish question|ജൂതപ്രശ്നത്തിന്റെ]] പരിഹാരത്തിനായി [[final solution|അന്തിമ പ്രതിവിധി]] നടപ്പിലാക്കാൻ ഹിറ്റ്‌ലർ നിർദ്ദേശം നൽകിയിട്ടുണ്ടെന്നും അതിനായി യൂറോപ്പിലെ ജൂതന്മാരെ കൂട്ടക്കൊല ചെയ്യാൻ ഓഷ്‌വിറ്റ്‌സാണ് തെരഞ്ഞെടുത്തിരിക്കുന്നതെന്നും ഹിംലർ ഹോസിനോട് വെളിപ്പെടുത്തി. എളുപ്പത്തിൽ തീവണ്ടിമാർഗ്ഗം എത്തിച്ചേരാനും ധാരാളം വിസ്താരമുള്ള പ്രദേശമായതിനാൽ പുറത്തുള്ളവരിൽ നിന്നും രഹസ്യമായി വയ്ക്കാനും യോജിച്ച ഇടമായതിനാലാണ് ഓഷ്‌വിറ്റ്‌സ് തെരഞ്ഞെടുത്തത്. ഇക്കാര്യത്തെപ്പറ്റി വേറെ ഒരാളോടു പോലും സംസാരിക്കാൻ പാടില്ലെന്നാണ് ഹോസിനു ലഭിച്ച നിർദ്ദേശം. 1942 അവസാനം ഹോസ് ഈ രഹസ്യം തന്റെ ഭാര്യയോടു മാത്രമാണ് വെളിപ്പെടുത്തിയത്. നാലാഴ്ചയ്ക്കു ശേഷം ക്യാമ്പിൽ എത്താൻ പോകുന്ന [[Adolf Eichmann|എയ്ക്‌മാൻ]] അവിടെ ചെയ്യേണ്ടകാര്യങ്ങളെപ്പറ്റി വേണ്ട നിർദ്ദേശങ്ങൾ തന്നുകൊള്ളുമെന്ന് ഹിംലർ ഹോസിനെ അറിയിച്ചു.<ref name=Testimony/> കൂട്ടക്കൊലയ്ക്ക് ഏറ്റവും ഫലപ്രദമായ രീതി കണ്ടെത്താനുള്ള പരീക്ഷണങ്ങൾ ഹോസ് 1941 സെപ്തംബർ 3 -ന് ആരംഭിച്ചു<ref>Pressac, Jean-Claude (1989). ''[http://www.holocaust-history.org/auschwitz/pressac/technique-and-operation/pressac0132.shtml AUSCHWITZ: Technique and Operation of the Gas Chambers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924031101/http://www.holocaust-history.org/auschwitz/pressac/technique-and-operation/pressac0132.shtml |date=2015-09-24 }}'' p. 132. First experimental gassing in Block 11.</ref>. ഇയാളുടെ പരീക്ഷണങ്ങൾ ഓഷ്‌വിറ്റ്‌സിനെ<ref>''Commandant of Auschwitz'' (2000), pp. 106–157, and Appendix 1, pp. 183–200.</ref> [[Holocaust|ഹോളോകോസ്റ്റിലെ]] ഏറ്റവും ഫലപ്രദമായ കൂട്ടക്കൊലയുടെ സ്ഥലം ആക്കിമാറ്റി. ഹോസ് തന്നെ പറഞ്ഞതിൻപ്രകാരം സാധാരണ സമയങ്ങളിൽ രണ്ടോ മൂന്നോ തീവണ്ടികൾ ഓരോന്നിലും 2000 തടവുകാരെയും കൊണ്ട് എത്തും. ഇങ്ങനെ ഓരോ തീവണ്ടിയും എന്നും തുടർച്ചയായി നാലോ ആറോ ആഴ്ച്ച എത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കും. ഇവരെ ബിർകനൗ ക്യാമ്പിൽ ഇറക്കും. പണിയെടുക്കാൻ യോഗ്യരായവരെ അതിനുപറ്റിയ ഏതെങ്കിലും ക്യാമ്പിലേക്ക് മാറ്റും. അല്ലാത്തവരെ അപ്പോൾത്തന്നെ [[gas chambers|ഗ്യാസ് ചേമ്പറിലേക്ക്]] വിടും. ആദ്യമാദ്യം മറ്റാരും കണ്ടുപിടിക്കാതിരിക്കാൻ ഉൾക്കാടിനുനടുവിലുള്ള ചെറിയ ബങ്കറുകളിലേക്കാണ് കൊല്ലാനായി വിട്ടിരുന്നത്. പിന്നീട് വളരെ വലിയ അളവിൽ ആൾക്കാരെ കൂട്ടക്കൊല ചെയ്യേണ്ടിവന്നപ്പോൾ നാലു വലിയ ഗ്യാസ് ചേമ്പറുകളും ചൂളകളും ബിർകെനൗവിൽ ഉണ്ടാക്കുകയും കൊല്ലുന്നത് കൂടുതൽ ഫലപ്രദമാക്കാൻ കഴിയുകയും ചെയ്തു.<ref name=Testimony/> {{quote|കൊല്ലുന്നത് സാങ്കേതികമായി അത്ര വിഷമമുള്ള ഏർപ്പാടല്ല, ഇതിലും കൂടുതൽ വേണമെങ്കിലും എളുപ്പം ചെയ്യാവുന്നതേയുള്ളൂ. കൊല്ലാൻ വളരെക്കുറച്ചു സമയമേ വേണ്ടിവരികയുള്ളൂ. 2000 എണ്ണത്തെ കൊല്ലണമെങ്കിൽ അര മണിക്കൂറേ വേണ്ടൂ. ഒന്നു കത്തിച്ചുകളയാനാണ് സമയം മുഴുവൻ എടുക്കുന്നത്. കൊല്ലാൻ വേണ്ടി അവരെ കൊണ്ടുപോകാൻ പട്ടാളക്കാർ പോലും വേണ്ട, അവിടെ ഷവറിലേക്കാണെന്നു പറയുകയേ വേണ്ടൂ. അവിടെ എത്തുമ്പോൾ വിഷവാതകം തുറക്കേണ്ട പണിയേ ഉള്ളൂ. ഒക്കെ വളരെവേഗം നടക്കും.<ref>Gilbert (1995), pp. 249–50.</ref>}} പലതരം മാരകവാതകപരീക്ഷണങ്ങൾ ഹോസ് നടത്തിയിരുന്നു. 1961 -ൽ [[Adolf Eichmann|എയ്ക്മാന്റെ]] വിചാരണയിൽ ഹോസ് [[sulfuric acid|സൾഫ്യൂരിക് ആസിഡിൽ]] പഞ്ഞി അരിപ്പകൾ വച്ചാണ് ആദ്യം പരീക്ഷണങ്ങൾ നടത്തിയതെന്ന് തന്നോടുപറഞ്ഞിട്ടുണ്ടെന്ന് എയ്ക്മാൻ പറയുകയുണ്ടായി. 1941 -ൽ തന്റെ കീഴുദ്യാഗസ്ഥൻ ആയ [[Karl Fritzsch|കാൾ ഫ്രിഷ്]] ഒരുകൂട്ടം റഷ്യൻ തടവുകാരിൽ<ref>''Commandant of Auschwitz'' (2000), p. 146.</ref> ഹൈഡ്രജൻ സയനൈഡ് പരീക്ഷിച്ച് വിജയിച്ചതിനുശേഷമാണ് ഹോസ് അതുപയോഗിച്ച് കൂട്ടക്കൊല തുടങ്ങിയത്. ഇതുപയോഗിച്ച് കൊല്ലാൻ 3 മുതൽ 15 മിനുട്ട് വരെയേ വേണ്ടിയിരുന്നുള്ളുവെന്നും "അവരുടെ അലർച്ച നിലയ്ക്കുമ്പോൾ അവർ മരിച്ചുകഴിഞ്ഞു" എന്നു തങ്ങൾക്ക് എളുപ്പം മനസ്സിലാകുമായിരുന്നെന്നും ഹോസ് പറയുകയുണ്ടായി.<ref name=Affidavit>[http://www.fordham.edu/halsall/mod/1946Hoess.html Hoess Affidavit for Nuremberg Trial] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100112042624/http://www.fordham.edu/halsall/mod/1946Hoess.html |date=2010-01-12 }} at Fordham.edu</ref> ==[[Auschwitz|ഓഷ്‌വിറ്റ്സിനു]] ശേഷം== 1943 നവംബർ 10 -ന് ഓഷ്‌വിറ്റ്‌സ് ചുമതല ഒഴിഞ്ഞശേഷം ഹോസ് ക്യാമ്പുകൾ പരിശോധിക്കുന്ന ചുമതലയിൽ നിയമിതനായി. 1944 മെയ് 8 -ന് ഓഷ്വിറ്റ്‌സിൽ ഹംഗറിക്കാരായ ജൂതന്മാരെ വകവരുത്തുന്ന ഒരു പദ്ധതിക്ക് മേൽനോട്ടം വഹിക്കാൻ ഹോസ് തിരിച്ചെത്തി. ഈ പരിപാടിയിൽ 430000 ജൂതന്മാരെ മെയ്-ജൂലൈ മാസങ്ങളിൽ വെറും 56 ദിവസം കൊണ്ടു കൊന്നുതീർത്തു. ഹോസിന്റെ പരിഷ്കരിച്ച ചൂളയ്ക്കുപോലും ഇത്രയധികം പേരെ കത്തിച്ചുതീർക്കാനുള്ള ശേഷിയുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാൽ ഉദ്യാഗസ്ഥർക്ക് തുറന്ന ഇടങ്ങളിൽ ശവശരീരങ്ങൾ കൂട്ടിയിട്ട് തീവയ്ക്കേണ്ട അവസ്ഥയായിരുന്നു ഉണ്ടായിരുന്നത്.<ref>Wilkinson, Alec, "Picturing Auschwitz", ''[[The New Yorker]]'', 17 March 2008, pp. 50–54.</ref> ==പിടികൂടൽ, വിചാരണ, വധം== [[File:Moments before Rudolf Höß was put to death for his crimes at Auschwitz.jpg|thumb|ഹോസിനെ തൂക്കിക്കൊല്ലാൻ തുടങ്ങുന്നു]] [[File:Rudolf Höß hanged2.jpg|thumb|ഹോസിനെ തൂക്കിക്കൊന്ന സ്ഥലത്തു സ്ഥാപിച്ചിട്ടുള്ള ഫലകം]] {{ജൂതവിരോധം}} [[World War II|യുദ്ധം]] അവസാനത്തോട് അടുക്കുമ്പോൾ വേഷം മാറി ഒളിച്ചുതാമസിക്കാൻ ഹോസിനോട് [[Himmler|ഹിംലർ]] ഉപദേശിച്ചു. ഒരു വർഷത്തോളം ഇയാൾ ഒളിവിൽ കഴിഞ്ഞു. 1946 മാർച്ച് 11-ന് ബ്രിട്ടീഷ് പട പിടികൂടുമ്പോൾ ഒരു തോട്ടക്കാരനായി വേഷം മാറി ഫ്രാൻസ് ലാംഗ്<ref name=TGAM /> എന്ന പേരിൽ താമസിക്കുകയായിരുന്നു ഇയാൾ. തങ്ങളുടെ മകനെ [[Soviet Union|സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലേക്ക്]] അയയ്ക്കുമെന്നും പീഡിപ്പിക്കുമെന്നും ഭയന്ന് ഹോസ് എവിടെയാണ് ഉള്ളതെന്ന രഹസ്യം അയാളുടെ ഭാര്യ ബ്രിട്ടീഷുകരോട് വെളിപ്പെടുത്തി.<ref>{{cite web|url=http://www.washingtonpost.com/lifestyle/magazine/hiding-in-n-virginia-a-daughter-of-auschwitz/2013/09/06/1314d648-04fd-11e3-a07f-49ddc7417125_story.html|title=Hiding in N. Virginia, a daughter of Auschwitz by Thomas Harding|date=7 September 2013|publisher=washington post|accessdate=8 February 2015}}</ref> നാസിക്കാലത്ത് തന്റെ കുടുംബത്തോടൊപ്പം ഇംഗ്ലണ്ടിലേക്ക് നാടുവിടേണ്ടിവന്ന ജൂതനായ ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായ ഹാൻസ് അലക്സാണ്ടറാണ്<ref>{{cite web|url=http://www.telegraph.co.uk/culture/books/historybookreviews/10290897/Hanns-and-Rudolf-by-Thomas-Harding-review.html|title=Hanns and Rudolf by Thomas Harding, review|date=9 September 2013|publisher=The Telegraph|accessdate=14 April 2014}}</ref> ഹോസിനെ പിടികൂടിയത്. ആദ്യം താനാരാണെന്ന് രഹസ്യം വെളിപ്പെടുത്താൻ ഹോസ് തയ്യാറായില്ല, അപ്പോൾ അയാളുടെ മോതിരം ഊരിക്കാണിക്കാൻ ഹാൻസ് ആവശ്യപ്പെട്ടപ്പോൾ അതു മുറുകിക്കിടക്കുകയാണെന്നും പറഞ്ഞ് ഊരാൻ ഹോസ് തയ്യാറായില്ല. വിരൽ മുറിച്ചെടുക്കുമെന്നുള്ള അലക്സാണ്ടറുടെ ഭീഷണിയെത്തുടർന്നാണ് ഒടുവിൽ അയാൾ മോതിരം ഊരിയത്. ഹോസിന്റെയും ഭാര്യയുടെയും പേരുകൾ മൊഠിരത്തിന്റെ ഉൾഭാഗത്ത് കൊത്തിയിട്ടുണ്ടായിരുന്നു.<ref name=TGAM>{{cite web|url=http://www.theglobeandmail.com/arts/books-and-media/nazi-hunter-exploring-the-power-of-secrecy-and-silence/article15311820/|title=Nazi hunter: Exploring the power of secrecy and silence|date=7 November 2013|publisher=The Globe and Mail|accessdate=14 April 2014}}</ref> ചോദ്യം ചെയ്യലിനും മർദ്ദനത്തിനും ഒടുവിലാണ് താൻ ഹോസുതന്നെയാണെന്ന് അയാൾ വെളിപ്പെടുത്തിയത്.<ref name=TGAM /><ref>{{Cite web |url=http://www.holocaust-history.org/auschwitz/hoess-memoirs/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-05-02 |archive-date=2012-05-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120505135028/http://www.holocaust-history.org/auschwitz/hoess-memoirs/ |url-status=dead }}</ref> 1946 ഏപ്രിൽ 15 -ന് [[Nuremberg trials|ന്യൂറംബർഗിൽ വച്ചു നടന്ന വിചാരണയിൽ]] ഹോസു നൽകിയ പ്രസ്താവനയിൽ വിശദമായി തങ്ങൾ ഓഷ്‌വിറ്റ്‌സിൽ വച്ചു നടത്തിയ കൂട്ടക്കൊലകളെപ്പറ്റി പ്രതിപാദിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ മൊഴികൾ മറ്റു വിചാരണകളിലും ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1946 ഏപ്രിൽ 5 -ന് കൊടുത്ത പ്രസ്താവനയിൽ നിന്നും: ''{{quote|1943 ഡിസംബർ 1 വരെ ഞാൻ ഓഷ്‌വിറ്റ്‌സിൽ കമാണ്ടർ ആയിരുന്നു. ഇക്കാലത്ത് അവിടെ 25 ലക്ഷം ഇരകളെ ഗ്യാസ് ചേംബറിൽ ഇട്ടും കത്തിച്ചും കൂട്ടക്കൊല ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ മറ്റൊരു 5 ലക്ഷം പേർ പട്ടിണിയാലും ദാരിദ്ര്യത്താലും കൊല്ലപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടാകും. അങ്ങനെ ആകെ ഒരു 30 ലക്ഷം പേർ അവിടെ കൂട്ടക്കൊലയ്ക്കിരയായി. ഓഷ്‌വിറ്റ്‌സിൽ എത്തിയ ആകെ തടവുകാരുടെ എണ്ണത്തിന്റെ 70-80 ശതമാനം വരും ഇത്. ബാക്കിയുള്ളവരെ അടിമപ്പണിക്കായി ക്യാമ്പിലെ വ്യവസായശാലകളിലേക്ക് തെരഞ്ഞെടുത്തു. കൂട്ടക്കൊല നടത്തി കത്തിച്ചവരിൽ ഏതാണ്ട് 20000 റഷ്യൻ യുദ്ധത്തടവുകാരും ഒരു ലക്ഷം ജർമൻ ജൂതന്മാരും പിന്നെ ഹോളണ്ട്, ഫ്രാൻസ്, ബെൽജിയം, പോളണ്ട്, ഹംഗറി, ചെക്കൊസ്ലോവാക്ക്യ, ഗ്രീസ്, മറ്റുരാജ്യങ്ങൾ എന്നിവയിലെ (കൂടുതലും ജൂതന്മാർ) ആൾക്കാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഞങ്ങൾ 1944 -ലെ വേനലിൽ മാത്രം നാലു ലക്ഷത്തോളം ഹംഗറിയിൽ നിന്നുള്ള ജൂതന്മാരെ കൂട്ടക്കൊല ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.<ref>Modern History Sourcebook: Rudolf Hoess, Commandant of Auschwitz: Testimony at Nuremberg, 1946. http://www.fordham.edu/halsall/mod/1946Hoess.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100112042624/http://www.fordham.edu/halsall/mod/1946Hoess.html |date=2010-01-12 }}</ref>}}'' 1946 മെയ് 25 -ന് ഹോസിനെ പോളണ്ടിലെ അധികാരികൾക്ക് കൈമാറി. അവിടെ അയാൾ കൂട്ടക്കൊലയ്ക്ക് വിചാരണ ചെയ്യപ്പെട്ടു. 1947 മാർച്ച് 11 മുതൽ 29 വരെ, 35 ലക്ഷം മനുഷ്യരെ കൂട്ടക്കൊല ചെയ്ത കേസിലെ വിചാരണയ്ക്കിടയിൽ "35 ലക്ഷമല്ല, വെറും 25 ലക്ഷം മാത്രമാണ്, ശേഷിക്കുന്നവർ രോഗത്താാലും പട്ടിണിയിലുമാണ് മരിച്ചത്" എന്ന് ഹോസ് പറഞ്ഞു.<ref>{{cite news|url= http://select.nytimes.com/2007/03/14/nyregion/14towns.html|title=Veteran of the Nuremberg Trials Can't Forget Dialogue With Infamy|accessdate=15 March 2007|work=The New York Times|first=Peter|last= Applebome|date=14 March 2007}}</ref> 1947 ഏപ്രിൽ 2 -ന് ഹോസിനെ തൂക്കിക്കൊല്ലാൻ വിധിച്ചു. ഏപ്രിൽ 16 -ന് ഓഷ്വിറ്റ്‌സ് കോൺസൻട്രേൻ ക്യാമ്പിലെ ചൂളയ്ക്ക് സമീപം അയാളെ തൂക്കിലേറ്റി. ഹോസിനെ വധിക്കാൻ മാത്രമായി ഉണ്ടാക്കിയ തൂക്കുമരം ക്യാമ്പിലെ [[ഗസ്റ്റപ്പോ]] സ്റ്റേഷൻ നിന്ന സ്ഥലത്തായിരുന്നു. അവിടെയുള്ള ഫലകത്തിലെ സന്ദേശം ഇങ്ങനെയാണ്. ''{{quote|ഗസ്റ്റപ്പോ ക്യാമ്പ് നിലനിന്നിരുന്ന സ്ഥലമാണിത്. ക്യാമ്പിൽ നിന്നും തടവുചാടാൻ ശ്രമിച്ചവരെയും അത്തരം കാര്യങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള നീക്കം നടത്തിയ തടവുകാരെയും ചോദ്യം ചെയ്തിരുന്ന സ്ഥലമാണിത്. പല തടവുകാരും ഭേദ്യം ചെയ്തതിലോ അടികിട്ടിയിട്ടോ ഇവിടെ വച്ച് മരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഓഷ്‌വിറ്റ്സിലെ ആദ്യ കമാണ്ടന്റ് ആയ ഹോസിനെ വിചാരണ ചെയ്ത് വധശിക്ഷ വിധിച്ചശേഷം 1947 ഏപ്രിൽ 16 -ന് ഇവിടെ വച്ചാണ് തൂക്കിലേറ്റിയത്.}}'' വിചാരണയുടെ സമയങ്ങളിൽ മിക്കവാറും തന്നോട് ആവശ്യപ്പെട്ടതു ചെയ്യുകമത്രമാണ് താനെന്നും കൊലയുടേ ഉത്തരവാദിത്തം തനിക്കല്ല എന്നപോലെയുള്ള നിലപാടുകളാണ് ഹോസ് എടുത്തത്.<ref>Gilbert (1995), p. 260</ref>}} തൂക്കിക്കൊല്ലുന്നതിനു നാലുനാൾ മുന്നേ തന്റെ പ്രവൃത്തിയുടെ വലിപ്പം ഏറ്റെടുത്തുകൊണ്ട് ഹോസ്സ് ഇങ്ങനെ സമ്മതിക്കുകയുണ്ടായി. ''{{quote|താഴെപ്പറയുന്ന പ്രസ്താവൻ നടത്താൻ എന്റെ മനസാക്ഷി എന്നെ നിർബന്ധിതനാക്കുന്നു. എന്റെ ഏകാന്തമായ ജയിലറയിൽ ഇരിക്കുമ്പോൾ മാനവരാശിയോടു ഞാൻ ചെയ്തത് അത്യന്തം ഗുരുതരമായ തെറ്റാണെന്നു ഞാൻ മനസ്സിലാക്കുന്നു. ഓഷ്‌വിറ്റ്സിന്റെ കമാണ്ടർ എന്ന നിലയിൽ [[Third Reich|മൂന്നാം സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ]] മനുഷ്യ ഉന്മൂലനത്തിൽ എന്റെ ഉത്തരവാദിത്തം ഞാൻ ഏറ്റെടുക്കുന്നു. എന്റെ പ്രവൃത്തി മനുഷ്യകുലത്തിനാകെ മുറിവുണ്ടാക്കി. പോളണ്ടിലെ ജനങ്ങൾക്ക് പ്രത്യേകമായും ഞാൻ പറയാൻ അരുതാത്തത്ര പീഡനം നടത്തുന്നതിന് കാരണക്കാരനായി. എന്റെ ജീവൻ കൊണ്ട് ഞാൻ ഇതിനു വില നൽകണം. എന്റെ പ്രവർത്തിക്ക് ദൈവം ഒരിക്കൽ എന്നോട് ക്ഷമിക്കട്ടെ.<ref name=hughes>Hughes, John Jay (25 March 1998). [http://www.shu.edu/academics/theology/upload/mass-murderer-repents.pdf A Mass Murderer Repents: The Case of Rudolf Hoess, Commandant of Auschwitz.] Archbishop Gerety Lecture at Seton Hall University. PDF file, direct download.</ref>}}'' മരണത്തിനു തൊട്ടുമുൻപ് ഹോസ് [[Catholic Church|കത്തോലിക്ക സഭ]]യിലേക്ക് തിരികെയെത്തി.<ref name="wadowice24.pl">PAP (16 April 2012). [http://archiwum.wadowice24.pl/kultura/historia/4416-kat-hoess-nawrocil-sie-w-wadowicach Kat Hoess nawrócił się w Wadowicach] (Executioner's Repentance in [[Wadowice]]). {{In lang|pl}}</ref> ==കുറ്റസമ്മതത്തിന്റെ കൈയെഴുത്തുപ്രതി== ഹോസിന്റെ കുറ്റസമ്മതത്തിന്റെ കൈയെഴുത്തുപ്രതി [[വാഷിങ്ടൺ, ഡി.സി.|വാഷിങ്‌ടൺ ഡി സി]] യിലെ [[United States Holocaust Memorial Museum|ഹോളോകോസ്റ്റ് മ്യൂസിയത്തിൽ]] സൂക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട്. ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{CC|Rudolf Höss}} [[വർഗ്ഗം:ഹോളോകോസ്റ്റ് ഒരുക്കിയവർ]] [[വർഗ്ഗം:നാസികൾ]] [[വർഗ്ഗം:വധശിക്ഷയ്ക്ക് വിധേയരായ നാസികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഓഷ്‌വിറ്റ്സ് തടങ്കൽപ്പാളയം]] [[വർഗ്ഗം:നാസിസം]] [[വർഗ്ഗം:1901-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:1947-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് വിരുദ്ധർ]] {{നാസിസം}} {{ഫാസിസം}} {{ഹോളോകോസ്റ്റ് }} {{പോളണ്ടിലെ ഹോളോകോസ്റ്റ് }} {{Post-war flight of Axis fugitives}} r31smsd7y0vxc5qb1akv30lx2crm9ix 0 337792 4617039 4551536 2026-05-03T17:51:03Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617039 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Ranni_Bridge}} {| class="infobox" border="1" cellpadding="2" cellspacing="0" style="margin: 0 0 1em 1em; float: right; width: 300px; border-collapse: collapse;" |+ <big>'''റാന്നി വലിയ പാലം'''</big> |- | colspan="2" style="font-size: small; text-align: center; font-style: italic;" |[[പ്രമാണം:Collapsed old bridge and new ranni bridge.jpg|300px]]<br />റാന്നി പാലം |- ! നദി | '''[[പമ്പാനദി]]''' |- ! നിർമ്മിച്ചത്, രാജ്യം | കേരള സർക്കാർ |- ! നിർമ്മാണം നടന്നത് | ആദ്യപാലം: 1960 പൊതു വർഷം; പുതിയ പാലം: 1999 |- ! ഉദ്ഘാടനം | 1999 ജനുവരി 9 |- ! നീളം | മീറ്റർ |- ! എഞ്ചിനിയർ | |- ! പ്രത്യേകതകൾ | 1960ൽ സ്ഥാപിതമായ പാലം 1996 ജൂലൈ 29നു തകർന്നു. തുടർന്ന്, 1999 ജനുവരി 9നു പുതിയ പാലം ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. |- ! കടന്നു പോകുന്ന<br />പ്രധാന പാത | [[മൂവാറ്റുപുഴ]] - [[പുനലൂർ]] ദേശീയപാത ([[ദേശീയപാത ]]) |} [[File:Part of old collapsed ranni bridge.jpg|thumb|തകർന്ന റാന്നി പാലത്തിന്റെ അവശിഷ്ടം]] [[File:Pambar river from Ranni new bridge.jpg|thumb|പുതിയ റാന്നി പാലത്തിൽ നിന്നും പമ്പാനദിയുടെ കാഴ്ച്ച]] '''റാന്നി വലിയപാലം''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന '''റാന്നി പാലം,''' [[മൂവാറ്റുപുഴ]] - [[പുനലൂർ]] സംസ്ഥാനപാതയിൽ [[പമ്പാനദി|പമ്പാനദിക്കു]] കുറുകെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പാലമാണ്. പമ്പാനദിയുടെ ഇരു കരകളിലായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[പത്തനംതിട്ട]] ജില്ലയിലെ [[റാന്നി]] പട്ടണത്തിന്റെ വടക്കും തെക്കും ഭാഗങ്ങളായ പ്രധാന പട്ടണഭാഗമായ ഇട്ടിയപ്പാറയേയും ([[റാന്നി അങ്ങാടി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]) പെരുമ്പുഴയേയും ([[റാന്നി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]) തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന 36 വർഷം മാത്രം പ്രായമുള്ള ഈ [[പാലം]] ഇരുപതുവർഷം മുമ്പ്, 1996 ജൂലൈ 29നു ഉച്ചതിരിഞ്ഞു 3.10നു തകർന്ന് നടുവിലെ ഒരു ഭാഗം നദിയിൽ വീഴുകയും ഉണ്ടായി. ഈ സമയം നിറയെ യാത്രക്കാരുമായി ഈ പാലത്തിൽ കയറിയ പ്രൈവറ്റു ബസ്, ഡ്രൈവറുടെ (മാടോലിൽ വീട്ടിൽ മോഹനൻ) വിപതിധൈര്യം ഒന്നുകൊണ്ടു മാത്രം രക്ഷപ്പെട്ടു. പാലം തകർന്നതോടെ പത്തനംതിട്ടയുടെ മലയോര ഗതാഗതം സ്തംഭിച്ചു. പാലത്തിന്റെ തകർച്ചയോടെ, പ്രധാന പട്ടണഭാഗമായ ഇട്ടിയപ്പാറയും താലൂക്ക് ആസ്ഥാനമായ പെരുമ്പുഴ ഭാഗവും ഒറ്റപ്പെട്ടു. <ref>http://www.mathrubhumi.com/pathanamthitta/malayalam-news/ranni-1.1227805{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>[http://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-pathanamthittakerala-21-04-2016/555005] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180716231659/http://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-pathanamthittakerala-21-04-2016/555005 |date=2018-07-16 }} [[File:Rannimarket.jpg|thumb|റാന്നി ചന്ത, ഇട്ടിയപ്പാറ ]] പാലം തകർന്ന ഉടനെതന്നെ എംഎൽഎ ആയിരുന്ന [[രാജു ഏബ്രഹാം]] നിയമസഭയിൽ പ്രത്യേക ശ്രദ്ധക്ഷണിക്കലിനു അനുമതിതേടി. അന്നത്തെ മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന [[ഇ. കെ. നായനാർ]]<nowiki/>ക്കൊപ്പം അദ്ദേഹം ഡെൽഹിയിൽപ്പോയി [[ബെയിലി പാലം|ബെയിലി പാല]]<nowiki/>ത്തിന് അനുമതി വാങ്ങി. കരസേനയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് അടിയന്തരമായി [[ബെയിലി പാലം|ബെയിലി പാലവും]] സ്ഥാപിച്ച് താത്കാലികമായി ഗതാഗതം ഭാഗികമായി പുനസ്ഥാപിച്ചു. കേരളത്തിൽ മാത്രമല്ല, ഇന്ത്യയിൽത്തന്നെ ആദ്യമായി സിവിലിയൻ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ബെയിലി പാലം നിർമ്മിച്ചത് പമ്പാ നദിക്കു കുറുകെ റാന്നിയിലാണ്. 1996 നവംബർ 8 നാണ് ബെയിലി പാലം സ്ഥാപിച്ചത്. അടുത്ത 2 മാസം ഭാരം കുറഞ്ഞ വാഹനങ്ങൾ സുഗമമായി കടന്നുപോകാൻ ഇങ്ങനെ കഴിഞ്ഞു. ഈ സമയം, പമ്പയാറിനു കുറുകെ ബോട്ടു, വള്ളം എന്നിവയുപയോഗിച്ച്കടത്തു സേവനം ഏർപ്പെടുത്തി. കൂടാതെ, റിക്കോർഡു സമയം കൊണ്ട് (16 മാസം) തകർന്ന വലിയപാലത്തിനു പകരം അതിനു സമാന്തരമായി പുതിയ പാലം 1999 ജനവരി 9നു അന്നത്തെ മുഖ്യമന്ത്രി [[ഇ. കെ. നായനാർ|ഇ. കെ. നായനാരാണ്]] ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തത്. ഏതെങ്കിലും പ്രകൃതിക്ഷോഭം കൂടാതെ തകർന്നുവീണ ആദ്യത്തെ പാലമാണ് റാന്നി പാലമെന്നു കരുതുന്നു.<ref>http://news.keralakaumudi.com/beta/news.php?NewsId=TlBUQTAwNjczMjk=&xP=RExZ&xDT=MjAxNi0wNy0yOCAwNzowMTowMA==&xD=MQ==&cID=Mg==</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.mangalam.com/news/district-detail/17155-pathanamthitta.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-07-29 |archive-date=2016-07-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160727151807/http://www.mangalam.com/news/district-detail/17155-pathanamthitta.html |url-status=dead }}</ref><ref>http://www.mangalam.com/news/district-detail/17155-pathanamthitta.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.[http://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-pathanamthittakerala-21-04-2016/555005] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180716231659/http://www.deshabhimani.com/news/kerala/news-pathanamthittakerala-21-04-2016/555005 |date=2018-07-16 }} <nowiki/><nowiki/>[[File:Pampa river north side.jpeg|thumb|പമ്പാ നദി, വരവൂർ കടവ് ]] ==അവലംബം== {{commons category|Ranni Bridge}} *http://wikimapia.org/13163635/Ranny-Bridge *http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-kerala/a-decade-after-the-collapse-of-ranni-bridge/article3112388.ece# *http://www.thehindu.com/2002/07/08/stories/2002070801490500.htm *[http://didyouknow.org/lists/bridges/ Bridge Facts, retrieved February 23, 2006] ll *[http://incredblindia.blogspot.com/2009/03/worlds-highest-battle-field.html incredblindia.blogspot.com] *[http://india.gov.in/myindia/facts.php india.gov.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110721162848/http://india.gov.in/myindia/facts.php |date=2011-07-21 }} *http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-kerala/a-decade-after-the-collapse-of-ranni-bridge/article3112388.ece [[വർഗ്ഗം:പമ്പാനദി]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പാലങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പാലങ്ങൾ]] ih6w8u41hpsy2r0u5lu0b6fdavp2a0k 0 342663 4617145 2429549 2026-05-04T08:38:18Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617145 wikitext text/x-wiki വിർജിൻ ഗ്രൂപ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള  ബഹിരാകാശ ഗവേഷണ സ്ഥാപനമാണ് വിർജിൻ ഗാലക്ടിക് .വിർജിൻ ഗാലക്ടിക് മിഷൻ ബഹിരാകാശത്തേക് സഞ്ചാരികളെ കൊണ്ടുപോകാനുള്ള ഉദ്യമമാണ് ഇതിനായി ലൗഞ്ചെർ വൺ പോലുള്ള  പ്രത്യേക തരം ബഹിരാകാശ വാഹനങ്ങൾ ഇവർ നിർമിച്ചിട്ടുമുണ്ട്.ഇതു കൂടാതെ ബഹിരാകാശവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പഠനങ്ങളും പരീക്ഷണങ്ങളും വിർജിൻ ഗാലക്ടിക് നടത്തുന്നുണ്ട് .സ്പേസ് ഷിപ് 2 എന്ന ഓർബിറ്റൽ ലൗഞ്ച് സ്പേസ്ക്രഫ്ട് ബഹിരാകാശത്തേക് വിക്ഷേപിക്കുന്നത് വൈറ്റ് കണൈറ് 2 എന്ന വാഹിനിയിൽ നിന്നാണ് .ഇതു നടക്കുന്നത് ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ വച്ചാണെന്നതാണ് മിഷനിന്റെ പ്രത്യേകത. == History and operations == === Formation and early activities === 2004 ലിൽ ബ്രിട്ടീഷ് സംരംഭകനായ സാർ റിച്ചാർഡ് ബ്രാൻസൺ ആണ് വിർജിൻ ഗാലക്ടിക് സ്ഥാപിച്ചത്.ഇദ്ദേഹം തന്നെയാണ് വിർജിൻ അറ്റ്ലാന്റിക് എന്ന വിമാന കമ്പനി യും വിർജിൻ ഗ്രൂപ് എന്ന കമ്പനി യും സ്ഥാപിച്ചത് . <ref>{{Cite web|url=http://gadling.com/2008/08/04/sir-richard-bransons-private-jet/|title=Sir Richard Branson’s Private Jet|date=4 August 2008|publisher=Gadling|author=Grant Martin|access-date=2016-07-07|archive-date=2015-12-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20151211093429/http://gadling.com/2008/08/04/sir-richard-bransons-private-jet/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.traveldaily.com.au/photos/window-seat-2/194910|title=Window Seat|date=29 January 2011|publisher=Travel Daily|work=Window Seat}}</ref> == References == {{Reflist|30em}} [[വർഗ്ഗം:എയ്റോസ്പേസ് കമ്പനികൾ]] i34d8xuz27tlt2y78xwiyh3x7rzxrmo 0 351219 4617005 4560657 2026-05-03T12:25:28Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617005 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|München}} {{Infobox German location |name = മ്യൂണിക്ക് |image_photo = Munchen collage.jpg |imagesize = 300px |image_caption = ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തേയ്ക്ക്: പള്ളി, നിംഫൻബർഗ് കൊട്ടാരം, ബേംവേ ആസ്ഥാനം, നഗരമന്ദിരം, പൂന്തോട്ടം, അലയൻസ് അരേന |type = City |image_coa = DEU München COA.svg |image_flag = Flag of Munich (striped).svg|120px |lat_deg = 48 |lat_min= 8 |lon_deg = 11 |lon_min= 34 |state = Bavaria |region = ഉയർന്ന ബയേൺ |district = urban |elevation = 519 |area = 310.43 |population =1500560 |Stand = 2015-05-31 |pop_ref = <ref>{{cite web |title=muenchen |url=http://www.muenchen.de/rathaus/Stadtinfos/Statistik/Bev-lkerung.html |author=Bayerisches Landesamt für Statistik und Datenverarbeitung |accessdate=4 May 2014 |language=de |archive-date=2016-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160219143154/http://www.muenchen.de/rathaus/Stadtinfos/Statistik/Bev-lkerung.html |url-status=dead }}</ref> |pop_urban = 2606021 |postal_code = 80331–81929 |PLZ-alt = 8000 |area_code = 089 |licence = M |Gemeindeschlüssel = 09 1 62 000 |LOCODE = DE MUC |divisions = 25 |Adresse = Marienplatz 8<br/>80331 München |website = [http://www.muenchen.de/ www.muenchen.de] |mayor = Dieter Reiter |Bürgermeistertitel = Oberbürgermeister |party = സോഷ്യൽ ഡെമോക്രാറ്റുകൾ |ruling_party1 = സോഷ്യൽ ഡെമോക്രാറ്റുകൾ |ruling_party2 = ക്രിസ്റ്റ്യൻ സോഷ്യൽ യൂണിയൻ |year_of_first_mention = 1158 }} തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലെ]] ഒരു വലിയ പട്ടണമാണ് '''മ്യൂണിക്ക്''' അഥവാ '''മ്യൂണിച്ച്''' (ജർമ്മൻ: ''മ്യുഞ്ചൻ''; München). കൂടാതെ [[ബവേറിയ|ബയേൺ]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ തലസ്ഥാനവും ജർമ്മനിയിലെ മൂന്നാമത് ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും കൂടിയാണ്. സാങ്കേതികം, ബിസിനസ്സ്, കല, വിദ്യാഭ്യാസം, വിനോദസഞ്ചാരം, തുടങ്ങിയവയുടെ കേന്ദ്രമായ ഈ നഗരം [[എഫ്. സി. ബയേൺ മ്യൂണിക്ക്|ബയേൺ മ്യൂണിക്ക്]] ഫുട്ബോൾ ക്ലബ്ബിന്റെയും [[ബി.എം.ഡബ്ല്യു.]], [[സീമൻസ് (കമ്പനി)|സീമൻസ്]] കമ്പനികളുടെയും ആസ്ഥാനവുമാണ്. == അവലംബം == <references/> == പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://www.muenchen.de/rathaus/home_en മ്യുഞ്ചൻ നഗരത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്] * [http://www.mvv-muenchen.de/en/index.html Münchner Verkehrs- und Tarifverbund] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070408142147/http://www.mvv-muenchen.de/en/index.html |date=2007-04-08 }} – public transport network * [http://www.historicaleye.com/Munich1.html On the brink: Munich 1918–1919] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111005051255/http://www.historicaleye.com/Munich1.html |date=2011-10-05 }} * [http://www.munichfound.com/ Munichfound] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190613144725/http://www.munichfound.com/ |date=2019-06-13 }} – magazine for English speaking Münchners * [http://www.destination-munich.com/ Destination Munich] – An online guide * [https://www.munich-airport.com Munich Airport] – Official Website Franz Josef Strauss Airport * [http://www.muenchen.tv/ münchen.tv] – local TV station * [http://www.his-muenchen.de/ Historical Atlas of Munich] {{In lang|de}} ; ചിത്രങ്ങൾ * [http://www.europepictures.gm/europe/germany/munich/photos Europe Pictures – Munich] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071008211518/http://www.europepictures.gm/europe/germany/munich/photos |date=2007-10-08 }} * [http://www.photrax.com/index.php?page=user.view.image&imageId=454 Geocoded Pictures of Munich] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170702051051/http://www.photrax.com/index.php?page=user.view.image&imageId=454 |date=2017-07-02 }} * [http://www.panorama-cities.net/munich/munich.html Munich City Panoramas] – Panoramic Views and virtual Tours * [http://www.globosapiens.net/germany-travel/Bayern/Munich_pictures.html Globosapiens Travel Community] – Travel Tips * [https://www.flickr.com/groups/talesfromtoytown/pool Tales from Toytown] – Photos of Munich * [http://www.itravelnet.com/photography/europe/germany/munichphotogallery.html Munich photo gallery] {{Geographic location |Centre =മ്യുഞ്ചൻ |North =[[Nuremberg|ന്യൂറെംബർഗ്]], [[Regensburg|റീഗൻസ്ബർഗ്]],<br />[[Ingolstadt]] |Northeast= [[Prague]] ([[Czech Republic]]),<br />[[Landshut]] |East =[[Linz]] ([[Austria]]) |Southeast= [[Rosenheim]],<br />[[Salzburg]] ([[Austria]]) |South =[[Innsbruck]] ([[Austria]]),<br />[[Bolzano]] ([[Italy]]) |Southwest= [[Vaduz]] ([[Liechtenstein]]),<br />[[Zürich]] ([[Switzerland]]) |West =[[Memmingen]] |Northwest= [[Stuttgart]], [[Ulm]], [[Augsburg]] }} {{Boroughs of Munich}} {{Mayors of Munich}} {{Capitals of the states of the Federal Republic of Germany}} {{Germany districts bavaria}} {{Cities in Germany}} {{Olympic Summer Games Host Cities}} {{Authority control}} {{Euro-geo-stub}} [[വർഗ്ഗം:ഒളിമ്പിക്സ് മത്സരങ്ങൾക്ക് ആതിഥ്യം വഹിച്ച നഗരങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ജർമ്മനിയിലെ നഗരങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ജർമ്മനിയിലെ സംസ്ഥാനതലസ്ഥാനങ്ങൾ]] 5d2t8j2837qye7yqkrsskwap6vmnn49 0 357063 4617019 4113661 2026-05-03T14:42:28Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617019 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = യോജിംബോ | image = Yojimbo (movie poster).jpg | caption = പോസ്റ്റർ | director = [[Akira Kurosawa|അകിര കുറോസാവ]] | producer = {{Plainlist| * [[Tomoyuki Tanaka|ടോമോയൂകി ടനാക]] * [[Ryūzō Kikushima|റയുസോ കികുഷിമ]] }} | screenplay = {{Plainlist| * റയുസോ കികുഷിമ * അകിര കുറോസാവ }} | story = അകിര കുറോസാവ | starring = {{Plainlist| <!-- Per poster --> * [[Toshiro Mifune|തോഷിറോ മിഫ്യൂണെ]] * [[Tatsuya Nakadai|തത്സ്യുയ നകഡായി]] * [[Yoko Tsukasa|യോകോ സുകാസ]] * [[Isuzu Yamada|ഇസുസു യമാഡ]] * [[Daisuke Katō|ഡൈസുകേ കാറ്റോ]] * [[Takashi Shimura|തകാഷി ഷിമുറ]] * [[Kamatari Fujiwara|കാമടാരി ഫുജിവാര]] * [[Atsushi Watanabe (actor)|അറ്റ്സുഷി വറ്റാനബേ]] * ഇകിയോ സവാമുറ * [[Kō Nishimura|കോ നിഷിമുറ]] * [[Yoshio Tsuchiya|യോഷിയോ സുചിയ]] * ജെൻ സുമിഷു * [[Susumu Fujita|സുമിഷു ഫുജിത]] * [[Kyū Sazanka|ക്യു സസാൻക]] * [[Eijirō Tōno|ഐജിറോ ടോണോ]] * സൈസബുറോ കവാസു * ഹിറോഷി ടചികാവ * [[Jerry Fujio|ജെറി ഫ്യുജിയോ]] * യോസുകേ നാറ്റ്സുയി }} | music = [[Masaru Sato|മസാരു സാറ്റോ]] | cinematography = [[Kazuo Miyagawa|കാസുവോ മിയാഗാവ]] | editing = അകിര കുറോസാവ | choreography = [[Yoshio Sugino|യോഷിയോ സുഗിനോ]] | studio = [[Toho|ടോഹോ സ്റ്റുഡിയോസ്]] | distributor = ടോഹോ | released = {{start date|1961|4|25}} | runtime = 110 മിനിട്ടുകൾ | country = ജപ്പാൻ | language = ജാപ്പനീസ് | budget = }} [[Akira Kurosawa|അകിര കുറോസാവ]] സംവിധാനം ചെയ്ത് 1961-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചിത്രമാണ് {{nihongo|'''''യോജിംബോ'''''|用心棒|Yōjinbō}}. ഇതൊരു ''[[jidaigeki|ജിഡായിഗേകി]]'' ചലച്ചിത്രമാണ്. ഇതിൽ [[Toshiro Mifune|തോഷിറോ മിഫ്യൂണെ]] ഒരു യജമാനനില്ലാത്ത പോരാളിയായാണ് ([[rōnin|റോണിൻ]]) അഭിനയിക്കുന്നത്. പരസ്പരം മത്സരിക്കുന്ന രണ്ട് കുറ്റവാളി നേതാക്കൾ ഒരു പട്ടണം നിയന്ത്രിക്കാനായി മത്സരിക്കുന്നതിനിടയിലേയ്ക്കാൺ ഇദ്ദേഹം വന്നുചേരുന്നത്. രണ്ട് നേതാക്കളും ഈ റോണിനെ തങ്ങളുടെ അംഗരക്ഷകനായി നിയോഗിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. ''യോജിം‌ബോയുടെ'' വൻ വിജയം കാരണം കുറോസാവയുടെ അടുത്ത ചലച്ചിത്രമായ ''[[Sanjuro|സൻജുറോയുടെ]]'' (1962) കഥയിൽ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തി റോണിന്റെ കഥാപാത്രത്തെ ഉൾപ്പെടുത്തി.<ref>{{cite book|last=Richie|first=Donald|authorlink=Donald Richie|title=The films of Akira Kurosawa|page=156}}</ref><ref>{{cite video|title=Kurosawa Akira: Tsukuru to iu koto wa subarashii|trans_title=Akira Kurosawa: It is Wonderful to Create|people=Yoshinari Okamoto (director)|date=2002|language=Japanese}}</ref> രണ്ട് ചലച്ചിത്രങ്ങളിലും [[Mon (emblem)|''മോൺ'']] എന്ന മുദ്രയുള്ള കടുത്ത നിറത്തിലുള്ള കീറ കിമോണോയാണ് റോണിൻ ധരിക്കുന്നത്. ==കഥ== 1860 കളിൽ [[Tokugawa shogunate|ടോകുഗാവ ഷോഗണേറ്റിന്റെ]]{{efn|On screen text at about 0:2:15}} അവസാന വർഷങ്ങളിൽ ഒരു ''[[rōnin|റോണിൻ]]'' (യജമാനനില്ലാത്ത സമുറായി) ജപ്പാനിലൂടെ അലഞ്ഞുനടക്കുകയാണ്. ഒരു സ്ഥലത്തുവച്ച് പ്രായമായ ഒരു ഭാര്യയും ഭർത്താവും തങ്ങളുടെ മകൻ രണ്ട് ഗാങ്ങുകൾ തമ്മിൽ യുദ്ധം നടക്കുന്ന ഒരു ടൗണിലേയ്ക്ക് ഒളിച്ചോടിയ കാര്യം സംസാരിക്കുന്നത് ഇദ്ദേഹം കേൾക്കുന്നു. റോണിൻ ആ നഗരത്തിലേയ്ക്ക് പോകുന്നു. അവിടത്തുകാർ ഇദ്ദേഹത്തോട് സ്ഥലം വിട്ടുപോകാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നു. ദുർബലരായ കക്ഷിയായ സൈബേയിയോട് തന്നെ അവരുടെ ഭാഗത്ത് നിയമിക്കാൻ ഇദ്ദേഹം പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു. ഉഷിറ്റോരയുടെ മൂന്നുപേരെ കൊന്നുകൊണ്ടാണ് ഇദ്ദേഹം തന്റെ കഴിവ് തെളിയിക്കുന്നത്. സൈബേയി ഉഷിടോറയോട് യുദ്ധം ചെയ്യാൻ തീരുമാനിക്കുന്നു. പക്ഷേ ഇതിനുശേഷം തന്നെ കൊല്ലാനാണ് പദ്ധതിയെന്ന് സൻജുറോ മനസ്സിലാക്കുന്നു. യുദ്ധത്തിന് മുൻപ് ഒരു എഡോ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ വരുന്നത് രണ്ടു കക്ഷികളും പിന്മാറാനിടയാക്കുന്നു. ഉഷിറ്റോരയുടെയും സൈബേയിയുടെയും ഭാഗത്താണ് താൻ എന്ന ധാരണയുണ്ടാക്കുന്നതരത്തിലാണ് സൻജുറോ പെരുമാറുന്നത്. ഉഷിറ്റോറ സൈബേയിയെ എന്നെന്നേയ്ക്കുമായി ഇല്ലാതാക്കാൻ തീരുമാനിക്കുമ്പോൾ സൻജുറോ രക്ഷപെടുന്നു. സൈബേയിയും കുടുംബവും കൊലചെയ്യപ്പെടുന്നു. പരിക്കേറ്റ സൻജുറോ ഒരു സെമിത്തേരിയിൽ വച്ച് സൗഖ്യപ്പെടുന്നു. പട്ടണത്തിൽ തിരിച്ചെത്തുന്ന ഇദ്ദേഹം ഉഷിറ്റോരയെയും ആൾക്കാരെയും കൊല്ലുന്നതിൽ വിജയിക്കുന്നു. ഒരാളെമാത്രമാണ് സൻജുറോ രക്ഷപെടാൻ അനുവദിക്കുന്നത്. ==അഭിനേതാക്കൾ== * [[Toshiro Mifune|തോഷിറോ മിഫ്യൂണെ]] "കുവാബറ്റാകെ" സൻജുറോയുടെ വേഷത്തിൽ * [[Tatsuya Nakadai|തത്സുയ നകഡായി]] ഉനോസുകെയുടെ വേഷത്തിൽ * [[Yoko Tsukasa|യോകോ സുകാസ]] നുയിയുടെ വേഷത്തിൽ * [[Isuzu Yamada|ഇസൂസു യമാഡ]] ഓറിന്റെ വേഷത്തിൽ * [[Daisuke Katō|ഡൈസുകേ കാറ്റോ]] ഇനോകിചിയുടെ വേഷത്തിൽ * സൈസാബുറോ കവാസു സൈബേയിയുടെ വേഷത്തിൽ * [[Takashi Shimura|തകാഷി ഷിമൂറ]] ടോകുവെമോണിന്റെ വേഷത്തിൽ * ഹിറോഷി ടചികാവ യോയിചിറോയുടെ വേഷത്തിൽ * യോസുകേ നറ്റ്സുകി കർഷകന്റെ മകന്റെ വേഷത്തിൽ * [[Eijirō Tōno|ഐജിറോ ടോണോ]] ഗോൺജിയുടെ വേഷത്തിൽ ([[Izakaya|ഇസാകായ]] ഉടമസ്ഥൻ) * [[Kamatari Fujiwara|കമടാറി ഫ്യൂജിവാര]] ടാസെമോണിന്റെ വേഷത്തിൽ * ഇകിയോ സവാമുറ ഹൻസുകേയുടെ വേഷത്തിൽ * [[Atsushi Watanabe (actor)|അറ്റ്സുഷി വറ്റാനബേ]] ശവപ്പെട്ടിക്കാരൻ * [[Susumu Fujita|സുസുമു ഫ്യൂജിത]] ഹൊമ്മയുടെ വേഷത്തിൽ * [[Kyū Sazanka|ക്യു സസാങ്ക]] യുഷിറ്റോരയുടെ വേഷത്തിൽ * നമിഗോറോ റാഷോമോൺ കന്നുകിയുടെ വേഷത്തിൽ * [[Yoshio Tsuchiya|യോഷിയോ സുഹിയ]] കൊഹേയുടെ വേഷത്തിൽ ==നിർമ്മാണം== ===രചന=== 1942 ലെ ''[[film noir|ഫിലിം നോഹ്വ]]'' ക്ലാസ്സിക്കായ ''[[The Glass Key (1942 film)|ദ ഗ്ലാസ്സ് കീ]]'' എന്ന ചലച്ചിത്രമാണ് യോജിംബോ എന്ന ചിത്രമുണ്ടാക്കുവാൻ പ്രേരണയായത് എന്ന് ഇദ്ദേഹം പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite journal|last=Desser|first=David|title=Towards a Structural Analysis of the Postwar Samurai Film|journal=Quarterly Review of Film Studies|year=1983|volume=8.1|page=33|publisher=Redgrave Publishing Company|type=Print|issn=0146-0013}}</ref><ref>{{cite web|first=Allen|last=Barra|url=http://dir.salon.com/story/books/feature/2005/02/28/hammett/index.html?pn=1|title=From Red Harvest to Deadwood|publisher=Salon|year=2005|access-date=2016-11-27|archive-date=2008-12-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20081205032124/http://dir.salon.com/story/books/feature/2005/02/28/hammett/index.html?pn=1|url-status=dead}}</ref> എന്താണ് പേരെന്ന് ചോദിക്കുമ്പോൾ റോണിൻ [[mulberry|മൾബെറി]] തോട്ടത്തിലേയ്ക്ക് നോക്കിക്കൊണ്ട് "കുവാബറ്റാകെ സൻജുറോ" എന്ന് ഉത്തരം നൽകുന്നുണ്ട്. കുവാബറ്റാകെ എന്നാൽ മൾബെറി എന്നാണർത്ഥം. "[[Man with No Name|പേരില്ലാത്ത മനുഷ്യൻ]]" എന്ന നായകസങ്കൽപ്പത്തിന്റെ ഒരു ഉദാഹരണമാണിത്. <ref>{{cite book|author=Dashiell Hammett|title=Red Harvest|isbn=0-679-72261-0}}</ref> ===അഭിനേതാക്കളെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്=== ''യോജിംബോയിൽ'' അഭിനയിച്ച പല അഭിനേതാക്കളും ([[Toshiro Mifune|തോഷിറോ മിഫ്യൂണെ]], [[Takashi Shimura|തകാഷി ഷിമ്യൂറ]], [[Tatsuya Nakadai|തത്‌സുയ നകഡായി]] എന്നിവർ ഉദാഹരണം) കുറസോവയുടെ മറ്റ് ചിത്രങ്ങളിലും അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref>{{cite web|title=Kurosawa's Actors|url=http://www.kurosawamovies.com/actors.htm|website=kurosawamovies.com|accessdate=18 November 2016|archive-date=2016-11-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20161118011349/http://www.kurosawamovies.com/actors.htm|url-status=dead}}</ref> ===ചിത്രീകരണം=== വൈകി വന്നതിന് ഒരു ദിവസം കുറസോവ മിഫ്യൂണെയെ ശാസിച്ച ശേഷം അദ്ദേഹം എല്ലാ ദിവസവും 6:00 മണിയോടെ മേക്കപ്പ് ധരിച്ച് ഷൂട്ടിംഗിന് തയ്യാറായിരിക്കും.<ref>{{cite web|url=http://www.geraldpeary.com/interviews/mno/mifune.html|first=Gerald|last=Peary|authorlink=Gerald Peary|quote="One day Kurosawa said, 'I won't mention names, but the actors are late.' I said. 'What are you talking about? I'm the actor.' Every day after that, when Kurosawa arrived, I would be there already, in costume and makeup from 6 a.m. I showed him."|publisher=The Globe and Mail|date=June 6, 1986|title=Toshiro Mifune|accessdate=2013-04-30|archive-date=2011-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20110726132514/http://www.geraldpeary.com/interviews/mno/mifune.html|url-status=dead}}</ref> ക്യാമറാമാനായ [[Kazuo Miyagawa|കാസുവോ മിയാഗാവയോടൊപ്പം]] കുറാസോവ ചെയ്ത രണ്ടാമത്തെ ചലച്ചിത്രമാണിത്.<ref>{{cite web|last1=Bergan|first1=Ronald|title=Kazuo Miyagawa The innovative Japanese cinematographer whose reputation was made by Rashomon|url=https://www.theguardian.com/news/1999/aug/20/guardianobituaries2|website=theguardian.com|accessdate=18 November 2016}}</ref> വാൾപ്പയറ്റ് സംബന്ധിച്ച നിർദ്ദേശങ്ങൾ നൽകിയത് [[Yoshio Sugino|യോഷിയോ സുഗിനോ]], റിയു കുസേ എന്നിവരാണ്.<ref>{{cite web|last1=Li|first1=Christopher|title=Interview with Yoshio Sugino of Katori Shinto-ryu, 1961|url=http://www.aikidosangenkai.org/blog/interview-yoshio-sugino-katori-shinto/|website=aikidosangenkai.org|accessdate=18 November 2016}}</ref> ==സ്വീകരണം== ''[[Empire (magazine)|എമ്പയർ]]'' മാഗസിന്റെ ഏറ്റവും മികച്ച 500 ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ യോജിംബോ 95ആം സ്ഥാനത്തായിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://www.empireonline.com/500/81.asp|title=The 500 Greatest Movies Of All Time|work=Empire|publisher=Bauer Media Group|accessdate=August 17, 2011|archiveurl=https://www.webcitation.org/6100w1klu?url=http://www.empireonline.com/500/1.asp|archivedate=2011-08-17|url-status=live}}</ref> ചിതം മികച്ച കോസ്റ്റ്യൂം ഡിസൈനിന്റെ ഒസ്കാർ പുരസ്കാരങ്ങൾക്കായി നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടുകയുണ്ടായി. ==ശേഷിപ്പുകൾ== [[File:Yojimbo shot.jpg|thumb|left|സിനിമാട്ടോഗ്രഫിയിൽ വെസ്റ്റേൺ ചിത്രങ്ങളുടെ സ്വാധീനം. തോഷിറോ മിഫ്യൂണെ ഒരു വലിയ ഫ്രെയിമിൽ ഏകനായ നായകനായി.]] ജപ്പാനിലും പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളിലും ''യോജിംബോ'' പല കലാരൂപങ്ങളെയും സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1964-ൽ ''യോജിംബോ'' ''[[A Fistful of Dollars|എ ഫിസ്റ്റ്ഫുൾ ഓഫ് ഡോളേഴ്സ്]]'' എന്ന പേരിൽ ഇംഗ്ലീഷിൽ റിമേക്ക് ചെയ്തു. [[Clint Eastwood|ക്ലിന്റ് ഈസ്റ്റ്‌വുഡ്]] [[Man with No Name|പേരില്ലാത്ത മനുഷ്യനായി]] പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട ആദ്യ ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. കുറോസാവയുടെ ചിത്രത്തിന്റെ അവകാശം നേടാൻ ലിയോണിന് സാധിക്കാതിരുന്നതിനാൽ ചിത്രത്തിന്റെ റിലീസ് മൂന്ന് വർഷം താമസിക്കുകയുണ്ടായി. ''[[Django (film)|ജാങ്കോ]]'' എന്ന ചിത്രവും ഈ കഥയെ ആസ്പദമാക്കി ഉണ്ടാക്കിയതാണ്.<ref name=Western>Marco Giusti, ''Dizionario del western all'italiana'', 1st ed. Milan, Mondadori, August 2007. ISBN 978-88-04-57277-0.</ref><ref name="One">{{cite video | title = Django (Django: The One and Only) | medium = DVD | publisher = [[Blue Underground]] | location = Los Angeles, California | date = 1966 }}</ref><ref name=Cox>[[Alex Cox]], ''10,000 Ways to Die: A Director's Take on the Spaghetti Western'', Oldcastle Books, September 1, 2009. ISBN 978-1842433041.</ref> 1970ലെ ''[[Zatoichi Meets Yojimbo|സാടോയിച്ചി മീറ്റ്സ് യോജിംബോ]]'' എന്ന ചിത്രം മിഫ്യൂണെയെ റോണിനോട് സാമ്യമുള്ള കഥാപാത്രമായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു. ==അവലംബം== ;കുറിപ്പുകൾ {{notes}} ;സൈറ്റേഷനുകൾ {{reflist}} ==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{wikiquote|Yojimbo}} * {{IMDb title|0055630|Yojimbo}} * {{Amg movie|55840|Yojimbo}} * {{mojo title|id=yojimbo|title=Yojimbo}} * {{Rotten-tomatoes|id=yojimbo|title=Yojimbo}} * [http://www.criterion.com/current/posts/60-west-meets-east Criterion Collection essay by Alexander Sesonske] * [http://www.bbc.co.uk/dna/h2g2/A1161271 A Comparison of ''Yojimbo'', ''A Fistful of Dollars'' and ''Last Man Standing''] * ''[http://www.jmdb.ne.jp/1961/ck002050.htm Yojimbo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120128123439/http://www.jmdb.ne.jp/1961/ck002050.htm |date=2012-01-28 }}'' {{In lang|ja}} at the [[Japanese Movie Database]] {{Akira Kurosawa}} {{Yojimbo}} {{Portal bar|Japan|Film|1960s}} [[വർഗ്ഗം:1961-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:സാമുറായ് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ജപ്പാനീസ്-ഭാഷാ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] 6gee7fmmuukdz887rqs5250n2wqod7o 0 360736 4617014 4523098 2026-05-03T13:44:31Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617014 wikitext text/x-wiki {{Infobox airline | image = | image_size = 300px | airline = United Airlines, Inc. | IATA = UA | ICAO = UAL | callsign = UNITED | aoc = CALA014A<ref name=faa_aoc>{{cite web |url=http://av-info.faa.gov/detail.asp?DSGN_CODE=CALA&OPER_FAR=121&OPER_NAME=UNITED+AIRLINES+INC |title=Airline Certificate Information – Detail View |date=August 11, 1938 |work=av-info.faa.gov |publisher=Federal Aviation Administration |quote=Certificate Number CALA014A |access-date=2020-08-31 |archive-date=2015-09-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150904030717/http://av-info.faa.gov/detail.asp?DSGN_CODE=CALA&OPER_FAR=121&OPER_NAME=UNITED+AIRLINES+INC |url-status=dead }}</ref> | hubs = *[[O'Hare International Airport|Chicago–O'Hare]] *[[Denver International Airport|Denver]] *[[Antonio B. Won Pat International Airport|Guam]] *[[George Bush Intercontinental Airport|Houston–Intercontinental]] *[[Los Angeles International Airport|Los Angeles]] *[[Newark Liberty International Airport|Newark]] *[[San Francisco International Airport|San Francisco]] *[[Washington Dulles International Airport|Washington–Dulles]] | frequent_flyer = [[MileagePlus]] | alliance = [[Star Alliance]] | fleet_size = [[United Airlines fleet|843]] | destinations = [[United Airlines destinations|342]] | parent = [[United Airlines Holdings]] | num_employees = ~96,000 {{small|(December 2019)}}<ref name="10-K"/> | founded = {{Start date and age|1926|04|06}} (as [[Varney Air Lines]])<ref name="varney">{{cite web | author=Marvin E. Berryman | title=A History of United Airlines | url=http://www.uahf.org/united_history_01.asp | publisher=United Airlines Historical Foundation | accessdate=December 3, 2014 | archive-date=2013-09-03 | archive-url=https://web.archive.org/web/20130903063847/http://www.uahf.org/united_history_01.asp | url-status=dead }}</ref> | commenced = {{Start date|1931|03|28}}<ref>{{cite web | title=The Boeing Logbook: 1927-1932 | url=http://www.boeing.com/boeing/history/chronology/chron03.page | publisher=Boeing | accessdate=December 3, 2014 | url-status=dead | archiveurl=https://web.archive.org/web/20150107051413/http://www.boeing.com/boeing/history/chronology/chron03.page | archivedate=January 7, 2015}}</ref> | ISIN = US9100471096 | subsidiaries = {{Collapsible list |framestyle=border:none; padding:0; |title=<small>Subsidiaries List</small><ref name="subsidiaries">{{cite web | url=http://ir.united.com/phoenix.zhtml?c=83680&p=irol-secText&TEXT=aHR0cDovL2lyLmludC53ZXN0bGF3YnVzaW5lc3MuY29tL2RvY3VtZW50L3YxLzAwMDExOTMxMjUtMTAtMDQxNTIzL3htbC9zdWJkb2N1bWVudC84 | title=2009 Form 10-K Subdocument 8 – EX-21 – List of UAL Corporation and United Air Lines, Inc. subsidiaries | date=February 26, 2010 | website=ir.united.com | publisher=UAL Corporation | archiveurl=https://web.archive.org/web/20110724143702/http://ir.united.com/phoenix.zhtml?c=83680&p=irol-secText&TEXT=aHR0cDovL2lyLmludC53ZXN0bGF3YnVzaW5lc3MuY29tL2RvY3VtZW50L3YxLzAwMDExOTMxMjUtMTAtMDQxNTIzL3htbC9zdWJkb2N1bWVudC84 | archivedate=July 24, 2011 | accessdate=January 13, 2011 | quote=UAL Corporation and United Air Lines, Inc. Subsidiaries... | url-status=dead}}</ref> |1=Chelsea Food Services |5=Covia LLC |10=Kion de Mexico, S.A. de C.V. |15=MileagePlus, Inc. |20=MileagePlus Holdings, LLC |25=United Aviation Fuels Corporation |30=United Cogen, Inc. |35=United Vacations, Inc. |40=United Ground Express, Inc. }} | headquarters = [[Willis Tower]], [[Chicago|Chicago, Illinois]], U.S. | key_people = * [[Scott Kirby]]<br />{{small|([[Chief Executive Officer]])}}<ref name="ceo-20150908">{{cite web | url=https://www.cnbc.com/2020/05/20/uniteds-new-ceo-eyes-union-cooperation-to-avoid-staff-cuts-in-pandemic.html | title=United’s New CEO Eyes Union Cooperation to Avoid Staff Cuts in Pandemic Crisis | date=May 20, 2020 | accessdate=May 20, 2020}}</ref> * [[Oscar Munoz (executive)|Oscar Munoz]]<br />{{small|(Executive Chairman)}}<ref>{{cite news |title=United Promotes Scott Kirby to CEO, Munoz Becomes Executive Chairman |last1=Whyte |first1=Patrick |url=https://skift.com/2019/12/05/breaking-united-promotes-scott-kirby-to-ceo-munoz-becomes-executive-chairman/ |work=[[Skift]] |date=December 5, 2019 |accessdate=April 23, 2020}}</ref> * [[Jane Garvey (aviation administrator)|Jane Garvey]]<br />{{small|(Chairman)}}<ref>{{cite web|url=https://www.chicagotribune.com/business/ct-biz-united-airlines-jane-garvey-board-chairman-0525-story.html|title=United taps FAA trailblazer as airline's first female board chairman|first=Lauren|last=Zumbach|website=chicagotribune.com}}</ref> * Brett Hart<br />{{small|(President)}}<ref name="hub.united.com">{{cite web | url=https://hub.united.com/brett-hart-named-president-united-airlines-2645973991.html | title=Brett J. Hart Named President of United Airlines | access-date=2020-08-31 | archive-date=2020-06-01 | archive-url=https://web.archive.org/web/20200601144858/https://hub.united.com/brett-hart-named-president-united-airlines-2645973991.html | url-status=dead }}</ref> * Gerry Laderman<br />{{small|([[Chief Financial Officer]])}}<ref name="united.com">{{cite web | url=http://newsroom.united.com/2016-08-18-United-Appoints-New-Senior-Leaders | title=News Releases|website=Newsroom.united.com}}</ref> * [[Walter Varney]]<br />{{small|([[Organizational founder|Founder]])}} | revenue = {{Increase}} [[United States dollar|$]]43.259 billion {{small|(2019)}}<ref name="10-K">{{cite web |url=https://www.sec.gov/Archives/edgar/data/319687/000010051720000010/ual201910k.htm |title=United Airliens, Inc. 2019 Annual Report (Form 10-K) |date=February 2020 |publisher=[[U.S. Securities and Exchange Commission]] |access-date=17 March 2020 |website=sec.gov}}</ref> | operating_income = {{Increase}} [[United States dollar|$]]4.301 billion {{small|(2019)}}<ref name="10-K"/> | net_income = {{Increase}} [[United States dollar|$]]3.009 billion {{small|(2019)}}<ref name="10-K"/> | assets = {{Increase}} [[United States dollar|$]]52.611 billion {{small|(2019)}}<ref name="10-K"/> | equity = {{Increase}} [[United States dollar|$]]11.531 billion {{small|(2019)}}<ref name="10-K"/> | website = [https://www.united.com united.com] }} ചിക്കാഗോ, ഇല്ലിനോയി ആസ്ഥാനമായുള്ള പ്രമുഖ അമേരിക്കൻ എയർലൈനാണ് യുണൈറ്റഡ് എന്ന പൊതുവിൽ വിളിക്കപ്പെടുന്ന കോണ്ടിനെൻറൽ ഹോൾഡിംഗ്സ് ഐഎൻസി. <ref>{{cite web|title = United Technical Operations|url = http://www.unitedtechops.com/|website = www.unitedtechops.com|accessdate = 2016-01-11}}</ref><ref name="autogenerated2">{{cite web|url=https://sites.google.com/site/unitedfleetsite/mainline-fleet-tracking|title=United Mainline Fleet (Refresh for latest) - The United Airlines Fleet Website|work=google.com|accessdate=Jan 16, 2017}}</ref><ref name=":0">[http://www.united.com/web/en-us/content/travel/destination/routes/served.aspx Destinations Served]. United Airlines Official Statistics. Copyright 2013.</ref> സർവീസ് നടത്തുന്ന ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളുടെ എണ്ണത്തിൽ നോക്കുമ്പോൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ എയർലൈനാണ് യുണൈറ്റഡ് എയർലൈൻസ്‌, ആഭ്യന്തര അന്താരാഷ്ട്ര റൂട്ടുകളിൽ നല്ല നെറ്റ്‌വർക്കുള്ള എയർലൈനിനു ഏഷ്യ - പസിഫിക് പ്രദേശത്ത് വലിയ സാനിധ്യമുണ്ട്. <ref>{{cite web|url=http://www.staralliance.com/assets/doc/en/about/member-airlines/pdf/Facts_and_Figures_as_of_31MAR2014_Final.pdf |title=Star Alliance Facts and Figures |publisher=Star Alliance |date=31 Mar 2014 |accessdate=Jan 16, 2017}}</ref> യുണൈറ്റഡ് എയർ ലൈൻസ് (യുഎഎൽ) എന്ന പേരിലായിരുന്നു യുണൈറ്റഡ് മുൻപ് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. <ref>http://www.timetableimages.com, June 1, 1961 United Air Lines system timetable</ref> 1997-ൽ സ്ഥാപിതമായ ഏറ്റവും വലിയ എയർലൈൻ അലയൻസായ സ്റ്റാർ അലയൻസിൻറെ സ്ഥാപക അംഗങ്ങളിൽ ഒരാളാണ് യുണൈറ്റഡ്. <ref>{{cite web|url=https://www.cleartrip.com/flight-booking/united-airlines.html|title=United Airlines Online Booking|publisher=cleartrip.com|accessdate=Jan 16, 2017|archive-date=2016-06-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20160608114748/http://www.cleartrip.com/flight-booking/united-airlines.html|url-status=dead}}</ref> ==ചരിത്രം== വാൾട്ടർ വാർനിയുടെ എയർ മെയിൽ സർവീസ് ആയ വാർനി എയർലൈൻസിൽനിന്നും തുടങ്ങുന്നതാണ് യുണൈറ്റഡ് എയർലൈൻസിൻറെ ചരിത്രം, വാൾട്ടർ വാർനി തന്നെയാണ് കോണ്ടിനെൻറൽ എയർലൈൻസിൻറെ ആദ്യ രൂപമായ വാർനി സ്പീഡ് ലൈൻസ് സ്ഥാപിച്ചതും. ഇഡഹോയിലെ ബോയിസേയിൽ 1926-ൽ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട എയർലൈൻസ്‌ ആദ്യ കോണ്ട്രാക്റ്റ് എയർ മെയിൽ വിമാനം പറന്നത് 1926 ഏപ്രിൽ 6-നു ആണ്, രാജ്യത്തെ ആദ്യ ഷെഡ്യൂൾഡ് എയർലൈൻ സർവീസ്, പാസ്കോ, ഡബ്ല്യൂഎ-ക്കും എൽകോ, ബോയിസേ വഴി എൻവി-ക്കും ഇടയിൽ. <ref name="varney">{{cite web | author=Marvin E. Berryman | title=A History of United Airlines | url=http://www.uahf.org/united_history_01.asp | publisher=United Airlines Historical Foundation | accessdate=December 3, 2014 | archive-date=2013-09-03 | archive-url=https://web.archive.org/web/20130903063847/http://www.uahf.org/united_history_01.asp | url-status=dead }}</ref> 1927-ൽ ഏവിയേഷൻ രംഗത്തെ പ്രഥമരിൽ ഒരാളായ വില്ല്യം ബോയിംഗ് തൻറെ ബോയിംഗ് എയർ ട്രാൻസ്പോർട്ട് സ്ഥാപിച്ചു സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോ മുതൽ ചിക്കാഗോ വരെ എയർ മെയിൽ റൂട്ടിൽ സർവീസ് നടത്തി. 1929-ൽ ബോയിംഗ് തൻറെ കമ്പനിയെ പ്രാറ്റ് & വിറ്റ്നി കമ്പനിയുമായി ലയിപ്പിച്ചു, യുണൈറ്റഡ് എയർക്രാഫ്റ്റ് ആൻഡ്‌ ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ (യുഎടിസി) രൂപീകരിച്ചു, ഇത് അടുത്ത 28 മാസങ്ങളിലായി പസിഫിക് എയർ ട്രാൻസ്പോർട്ട്, സ്റ്റവ്‌ട്ട് എയർ സർവീസസ്, വാർനി എയർലൈൻസ്‌, നാഷണൽ എയർ ട്രാൻസ്പോർട്ട്, കൂടാതെ അനവധി ഉപകരണ നിർമ്മാണ കമ്പനികളേയും വാങ്ങി. ==കോഡ്ഷെയർ ധാരണകൾ== യുണൈറ്റഡ് എയർലൈൻസുമായി കോഡ്ഷെയർ ധാരണകളുള്ള എയർലൈനുകൾ ഇവയാണ്: എയർ ലിംഗസ്, എയറോമർ, എയർ കാനഡ, എയർ ചൈന, എയർ ഡോലോമിടി, എയർ ന്യൂസിലാൻഡ്‌, ഓൾ നിപ്പോൺ എയർവേസ്, ഏഷ്യാന എയർലൈൻസ്‌, ഓസ്ട്രിയൻ എയർലൈൻസ്‌, ആവിയങ്ക, ആവിയങ്ക ബ്രസീൽ, അസുൽ ബ്രസീലിയൻ എയർലൈൻസ്‌, ബ്രസ്സൽസ് എയർലൈൻസ്‌, കേപ് എയർ, കോപ എയർലൈൻസ്‌, ക്രൊയേഷ്യ എയർലൈൻസ്‌, ഈജിപ്ത് എയർ, എതിയോപിയൻ എയർലൈൻസ്‌, യൂറോവിംഗ്സ്, ഇവിഎ എയർ, ജർമൻ വിംഗ്സ്, ഗ്രേറ്റ് ലേക്ക്സ് എയർലൈൻസ്‌, ഹവായിയൻ എയർലൈൻസ്‌, ഐലാൻഡ്‌ എയർ, ജെറ്റ് എയർവേസ്, എൽഒടി പോളിഷ് എയർലൈൻസ്‌, ലുഫ്താൻസ, സ്കാണ്ടിനെവിയൻ എയർലൈൻസ്‌, സിൽവർ എയർലൈൻസ്‌, സിംഗപ്പൂർ എയർലൈൻസ്‌, സൗത്ത് ആഫ്രിക്കൻ എയർവേസ്, സ്വിസ്സ് ഇന്റർനാഷണൽ എയർലൈൻസ്‌, ടാപ്പ്‌ പോർച്ചുഗൽ, ടർകിഷ് എയർലൈൻസ്‌. ==അവലംബം== <references/> ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== * {{Wikivoyage-inline|United Airlines}} * {{Official website|https://www.united.com/|mobile=https://mobile.united.com/}} * [https://www.youtube.com/watch?v=mgBf4QJK73Y Film of United Airlines Boeing 247 NC13364 taking off from Vancouver Airport 1934 ] * [http://web.archive.org/web/*/http://www.ual.com UAL.com Official website archive] * [http://www.hemispheresmagazine.com/ Hemispheres inflight magazine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150207004558/http://www.hemispheresmagazine.com/ |date=2015-02-07 }} * [http://www.unitedvacations.com/ United Vacations] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131211002601/http://www.unitedvacations.com/ |date=2013-12-11 }} * [http://www.unitedmediaservices.com/ United Media Services] * [http://www.unitedcontinentalmerger.com/ United Continental Merger] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100806170319/http://www.unitedcontinentalmerger.com/ |date=2010-08-06 }} [[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ വിമാനസർവീസുകൾ]] 8wfu8fbv3ndbutsai9qsjchcghu6757 0 375935 4617081 4611408 2026-05-04T02:15:34Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617081 wikitext text/x-wiki {{Needs Image}} {{Infobox person | name = വത്സല മേനോൻ | image = | alt = | caption = | birth_name = | birth_date = 1945 | birth_place = [[തൃശ്ശൂർ]] | death_date = | death_place = | nationality = ഇന്ത്യൻ | other_names = | parents = രാമൻമേനൊനോൻ, ദേവകിയമ്മ | spouse = കളപ്പുരക്കൽഹരിദാസൻ നായർ | children = പ്രകാശ്, പ്രേം, പ്രിയൻ<ref>{{Cite web |url=http://www.mangalam.com/cinema/mini-screen/16456 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2017-05-29 |archive-date=2014-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305083513/http://www.mangalam.com/cinema/mini-screen/16456 |url-status=dead }}</ref> | known_for = | years active = 1985–മുതൽ | occupation = നടി | residence = എറണാകുളം }} മലയാളചലച്ചിത്രരംഗത്തും ടെലിവിഷനിലും അമ്മവേഷങ്ങളിലും ഉപകഥാപാത്രങ്ങളീലും പ്രശസ്തയായ നടിയാണ് '''വത്സല മേനോൻ.''' ഏകദേശം ഇരുനൂറോളം ചിത്രങ്ങളിൽ അവർ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ==ജീവിതരേഖ== [[തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിൽ രാമൻ മേനോന്റെയും ദേവകിയമ്മയുടെയും മകളായി '''വത്സല മേനോൺ '''1945ൽ ജനിച്ചു. അവർക്ക് മൂന്ന് മൂത്ത ജ്യേഷ്ഠമാർ ഉണ്ട്.<ref>{{cite web|title=കലയെ കൈവിടാതെ ജീവിതം പടുത്തുയർത്തി വത്സലാ മേനോൻ|url=http://mathrubhuminews.in/ee/Programs/Episode/6398/valsala-menon-provesonce-an-artist-always-an-artist-ee-vazhitharayil-episod/M|publisher=mathrubhuminews.in|accessdate=2 May 2015|archive-date=2019-12-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20191221151401/http://mathrubhuminews.in/ee/Programs/Episode/6398/valsala-menon-provesonce-an-artist-always-an-artist-ee-vazhitharayil-episod/M|url-status=dead}}</ref> കുട്ടിക്കാലത്ത് തന്നെ നൃത്തം പഠിക്കുകയും പല രംഗങ്ങളിലും അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയുതു. 1953ൽ [[തിരമാല (ചലച്ചിത്രം)|തിരമാല]] എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിൽ ബേബി വത്സല എന്നപേരിൽ അഭിനയിച്ചു. 16അം വയസ്സിൽ വിവാഹിതയായി ബോബെയിൽ താമസമാക്കി. പ്രകാശ്, പ്രേം, പ്രിയൻ എന്നീ മൂന്ന് മക്കൾ ഉണ്ട്. പ്രകാശ് മേനോൻ ആസ്ത്രേലിയയിൽ ആണ്. പ്രേം മേനോൻ സിംഗപ്പൂരിലും പ്രിയൻ കൊച്ചിയിലും ജോലിചെയ്യുന്നു. <ref>{{cite web|title=Mangalam Varika 19 Nov 2012|url=http://www.mangalamvarika.com/index.php/en/home/index/59/14|publisher=mangalamvarika.com|accessdate=30 October 2013|archive-date=2013-10-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20131031095108/http://www.mangalamvarika.com/index.php/en/home/index/59/14|url-status=dead}}</ref> <br /> ==സിനിമാലോകം== മൂന്നു മക്കൾക്ക് ജന്മം കൊടുത്തശേഷം 1970ൽ മിസ്സ് തൃശ്ശൂർ ആയി വിജയിച്ചു. സിനിമയിലേക്ക് ഒരുപാട് ക്ഷണം ഉണ്ടായിട്ടും 1985വരെ (മക്കൾ വലുതാകുന്നതുവരെ ) മാറിനിന്നു. 1985 ൽ കിരാതം ൽ അഭിനയിച്ചുകൊണ്ട് വീണ്ടും രംഗത്തെത്തി. അവരുടെ [[പരിണയം]] [[അച്ചുവിന്റെ അമ്മ]], [[സല്ലാപം]] [[തനിയാവർത്തനം]] എന്നിവയിൽ ശ്രദ്ധേയമായ കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ചു .<ref>{{Cite web |url=http://www.mangalam.com/mangalam-varika/155828 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2017-05-29 |archive-date=2014-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305035534/http://www.mangalam.com/mangalam-varika/155828 |url-status=dead }}</ref> {{Div col|colwidth=1}} {| class="wikitable sortable" ; Malayalam |- !ചിത്രം !വർഷം !കഥാപാത്രം ! നിർമ്മാണം ! സംവിധാനം |- |[[തിരമാല (ചലച്ചിത്രം)|തിരമാല]]|| 1953|| Muthaiah's daughter|| പി ആർ എസ് പിള്ള ||വിമൽ കുമാർ ,പി ആർ എസ് പിള്ള |- |[[ശത്രു |ശത്രു]]|| 1985|||| കാർത്തികേയ|| ടി എസ് മോഹൻ |- |[[കിരാതം]]|| 1985|||| ഗിരിജ ||കെ എസ് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ |- |[[ഭീകര രാത്രി]]|| 1985 |||| ഭീമൻ‌രഘു|| തരം തിരിക്കാത്തത് |- | Karimpinpoovinakkare ||1985||Nurse||| |- |[[കുളമ്പടികൾ (ചലച്ചിത്രം)|കുളമ്പടികൾ]]|| 1986||സൂസന്റെ അമ്മ|| എം എം മൂവീ പ്രൊഡക്ഷൻ|| ക്രോസ്ബെൽറ്റ് മണി |- |അടുക്കാനെന്തെളുപ്പം (അകലാനെന്തെളുപ്പം)|| 1986|||| കെ‌ എം അബ്രഹാം|| ജേസി |- |[[ഞാൻ കാതോർത്തിരിക്കും]]|| 1986|||| വിക്ടറി & വിക്ടറി ||റഷീദ് കാരാപ്പുഴ |- |[[കരിയിലക്കാറ്റുപോലെ]] ||1986||തുളസിയുടെ അമ്മ|| തങ്കച്ചൻ|| പി പത്മരാജൻ |- |[[സുനിൽ വയസ്സ് 20]]|| 1986|||| ചൈത്ര ||കെ എസ് സേതുമാധവൻ |- |[[എന്റെ എന്റേതുമാത്രം]]|| 1986|||| ബീജീസ്|| ശശികുമാർ |- |[[ഇത് ഒരു തുടക്കം മാത്രം]]|| 1986 ||||വി രാജൻ ||ബേബി |- | Uppu ||1986||||| |- |Pranamam||1986||||| |- | Mizhineerpoovukal ||1986||||| |- | Chekkaranaoru Chilla ||1986||||| |- |Dheem Tharikida Thom||1986||||| |- |Atham Chithira Chothi ||1986||||| |- |Naale Njangalude Vivaaham ||1986||||| |- |Ice-Cream ||1986||||| |- |Koodanayum Kattu ||1986||||| |- |Onnu Randu Moonnu ||1986||||| |- |[[അടിമകൾ ഉടമകൾ]]|| 1987||മാധവി|| രാജു മാത്യു ||ഐ വി ശശി |- |[[ശ്രുതി (ചലച്ചിത്രം)|ശ്രുതി]]|| 1987|| ||ശിവൻ കുന്നമ്പിള്ളി ,എം എൻ മുരളി|| മോഹൻ |- |[[തീർത്ഥം]]|| 1987||ബാങ്ക് മാനേജർ|| ജി പി വിജയകുമാർ ||മോഹൻ |- |[[അതിനുമപ്പുറം]]|| 1987||Dr. Padma|| വിജയാ ഫിലിം സർക്യൂട്ട് ||തേവലക്കര ചെല്ലപ്പൻ |- |[[ഒരിടത്ത്]] ||1987 ||||സൂര്യകാന്തി ഫിലിംസ് ||ജി അരവിന്ദൻ |- |[[കാലം മാറി കഥ മാറി]] ||1987|| ||റ്റി ഇ വാസുദേവൻ ||എം കൃഷ്ണൻ നായർ |- |[[വിളംബരം]]|| 1987|||| കെ ജി രാജഗോപാൽ|| ബാലചന്ദ്ര മേനോൻ |- | Manja Manthrangal ||1987||||| |- | Thaniyavarthanam ||1987||||| |- | Unnikale Oru Kadha Parayam ||1987||||| |- | Manasa Maine Varu ||1987||||| |- | Neeyethra Dhanya ||1987||||| |- | Itha Samayamayi ||1987||||| |- | Ivide Ellavarkkum Sukham ||1987||||| |- | Vrutham ||1987||||| |- |[[അബ്കാരി (ചലച്ചിത്രം)|അബ്‌കാരി]]|| 1988 ||മാധവി||ജോർജ്ജ് മാത്യു ||ഐ വി ശശി |- |[[ആരണ്യകം]]|| 1988 ||നമ്പ്യാരുടെ ഭാര്യ||ബി ശശികുമാർ|| ടി ഹരിഹരൻ |- |[[ഊഴം]]|| 1988 ||||എം ചന്ദ്രിക|| ഹരികുമാർ |- |[[മൂന്നാംമുറ]]|| 1988|||| ജി പി വിജയകുമാർ|| കെ മധു |- |[[ഉണ്ണിക്കൃഷ്ണന്റെ ആദ്യത്തെ ക്രിസ്തുമസ്സ്]]|| 1988 ||||കിത്തോ ,ജോൺ പോൾ ,കലൂർ ഡെന്നീസ്|| കമൽ |- |[[വൈശാലി]]|| 1988|| ||എം എം രാമചന്ദ്രൻ ||ഭരതൻ |- |മറ്റൊരാൾ|| 1988 ||||എസ് ശങ്കരൻ കുട്ടി ,വി പുന്നൂസ് ||കെ ജി ജോർജ്ജ് |- |[[സംവൽസരങ്ങൾ]] ||1988 ||||സുന്ദരി ഇന്റർനാഷണൽ ||കെ സി സത്യൻ |- | Orkkapurathu ||1988||||| |- | 1921 ||1988||||| |- | Kandathum Kettathum ||1988||||| |- | Isabella ||1988||||| |- | Pattanapravesham ||1988||||| |- | Aparan ||1988||||| |- | Mrithyunjayam ||1988||||| |- | Janmantharam ||1988||||| |- |[[നഗരങ്ങളിൽ ചെന്നു രാപ്പാർക്കാം]]|| 1989|||| പീറ്റ്‌ർ|| വിജി തമ്പി |- |[[കാലാൾപ്പട (ചലച്ചിത്രം)|കാലാൾപ്പട]] ||1989||മേട്രൻ|| സാഗര മൂവി മേക്കേഴ്സ്|| വിജി തമ്പി |- |[[കാർണിവൽ |കാർണിവൽ]] ||1989 ||കമലമ്മ||ഷൈനി ഫിലിംസ് ||പി ജി വിശ്വംഭരൻ |- |[[മഴവിൽക്കാവടി]]|| 1989||ഭൈരവി|| സിയാദ് കോക്കർ|| സത്യൻ അന്തിക്കാട് |- |[[നാടുവാഴികൾ]] ||1989 ||ഡോ. കാതരിൻ||ജി പി വിജയകുമാർ ||ജോഷി |- | Utharam ||1989||||| |- | New Year ||1989||||| |- | Season ||1989||||| |- | Pradeshika Varthakal ||1989||||| |- | Jeevitham Oru Raagam ||1989||||| |- | Ulsavapittennu ||1989||||| |- | Ashokante Ashwathykuttikku ||1989||||| |- | Bhadrachitta ||1989||||| |- | Mudra ||1989||||| |- | Varnatheru ||1989||||| |- | Unni ||1989||||| |- |[[പാവക്കൂത്ത് (ചലച്ചിത്രം)|പാവക്കൂത്ത്]] ||1990 ||||പന്തളം ഗോപിനാഥ് ||കെ ശ്രീക്കുട്ടൻ |- |[[വർത്തമാനകാലം]] ||1990||||ലിബേർട്ടി ബഷീർ|| ഐ വി ശശി |- |[[എൻക്വയറി (ചലച്ചിത്രം)|എൻക്വയറി]]|| 1990|||| എ ആർ എം ആർ ഫിലിംസ്|| യു വി രവീന്ദ്രനാഥ് |- |[[വീണ മീട്ടിയ വിലങ്ങുകൾ]]|| 1990|||| മുഹമ്മദ് മണ്ണിൽ ||കൊച്ചിൻ ഹനീഫ |- |[[തൂവൽസ്പർശം]]|| 1990||ഉണ്ണിത്താന്റെ ഭാര്യ||തിരുപ്പതി ചെട്ടിയാർ|| കമൽ |- |[[കുട്ടേട്ടൻ]] ||1990||ഹോസ്റ്റൽ മേട്രൻ||ബാബു തോമസ്‌ ||ജോഷി |- |[[ഈ തണുത്ത വെളുപ്പാൻ കാലത്ത്]] ||1990||മിസിസ് ഡേവിഡ്||ബാലകൃഷ്ണൻ നായർ|| ജോഷി |- | Aye Auto ||1990||||| |- | Malayogam ||1990|||||| |- | Nanma Niranjavan Sreenivasan ||1990|||||| |- | Nammude Naadu ||1990|||||| |- | Urvashi ||1990|||||| |- | Rosa I Love You ||1990|||||| |- | Kashandikku Marunumarunnu ||1990||||||Unreleased |- | Paadatha Veenayum Paadum ||1990|||||| |- |വാസ്തുഹാര|| 1990 ||||ടി രവീന്ദ്രനാഥ്|| ജി അരവിന്ദൻ |- |[[നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ]]|| 1990 ||ടോണിയുടെ വളർത്തമ്മ||ടി ശശി|| ജോഷി |- |[[ഹിസ്‌ ഹൈനസ്സ്‌ അബ്ദുള്ള]]|| 1990||മാധവി വർമ്മ|| മോഹൻ ലാൽ ||സിബി മലയിൽ |- |[[മുഖം(ചലച്ചിത്രം‌)]]|| 1990 ||ഉഷയുടെ അമ്മ||അനുപമ മോഹൻ|| മോഹൻ |- |[[അപൂർവ്വം ചിലർ]]|| 1991|||| അക്‌ബർ ||കലാധരൻ |- |[[കുറ്റപത്രം]] ||1991||ക്ലാര ||സുധാ ഫിലിംസ് ||ആർ ചന്ദ്രു |- |[[കടിഞ്ഞൂൽ കല്യാണം]]|| 1991|||| വിജയൻ|| രാജസേനൻ |- |[[ഒരു പ്രത്യേക അറിയിപ്പ് (പ്രൊഫഷണൽ കില്ലർ)]]|| 1991|||| വി എ എം പ്രൊഡക്ഷൻസ് ||ആർ എസ് നായർ |- | Cheppu Kilukkunna Changathi ||1991|||||| |- | Nayam Vyakthamakkunnu ||1991|||||| |- | Orutharam Randutharam Moonnutharam ||1991|||||| |- | Sundarikakka ||1991|||||| |- | Nagarathil Samsara Vishayam ||1991|||||| |- | Kaumaara Swapnangal ||1991|||||| |- |[[കമലദളം]] ||1992||കലാമന്ദിരത്തിലെ അദ്ധ്യാപിക|| മോഹൻ ലാൽ ||സിബി മലയിൽ |- | Kauravar ||1992|||||| |- | Nakshthrakoodaram ||1992|||||| |- | Avarude Sankhetham ||1992|||||| |- | Simhadhwani ||1992|||||| |- | Ulsavamelam ||1992|||||| |- | Ente Sreekuttikku ||1993|||||| |- |[[സൈന്യം (ചലച്ചിത്രം)|സൈന്യം]]|| 1994 ||||തിരുപ്പതി ചെട്ടിയാർ ,അമ്പു|| ജോഷി |- |[[പരിണയം]]|| 1994||വല്യാത്തേമാർ|| ജി പി വിജയകുമാർ|| ടി ഹരിഹരൻ |- | Sagaram Sakshi ||1994|||||| |- |[[കൊക്കരക്കോ]]|| 1995 ||||പി ബാലകൃഷ്ണൻ ||കെ കെ ഹരിദാസ് |- |സിന്ദൂരരേഖ|| 1995|||| ജി കെ മൂവീ ലാൻഡ് ||സിബി മലയിൽ |- | Thacholi Varghese Chekavar ||1995|||||| |- | Saakshyam ||1995|||||| |- | Kaatttile Thadi Thevarude Ana ||1995|||||| |- | Chaithanyam ||1995|||||| |- | Agnidevan ||1995|||||| |- |[[മഴയെത്തും മുൻപെ]]|| 1995||കോളജ് പ്രിൻസിപ്പൽ||വി പി മാധവൻ നായർ ||കമൽ |- |[[കഴകം (ചലച്ചിത്രം)|കഴകം]] ||1996|||| എം പി സുകുമാരൻ നായർ ||എം പി സുകുമാരൻ നായർ |- |[[ദില്ലിവാല രാജകുമാരൻ]]|| 1996||മായയുടെ അമ്മ|| കെ ടി കുഞ്ഞുമോൻ ||രാജസേനൻ |- |[[അഴകിയ രാവണൻ]]|| 1996||ഓമനക്കുട്ടിയമ്മ||വി പി മാധവൻ നായർ|| കമൽ |- | Moonilonnu ||1996|||||| |- | Sallapam ||1996|||||| |- | Udhyanapalakan ||1996|||||| |- |ഒരു മുത്തം മണി മുത്തം|| 1997|| ||മഹിമ രാമചന്ദ്രൻ ,ജോർജ് കാര്യാത്ത്|| സാജൻ |- | Bhoopathi ||1997|||||| |- | Asuravamsam ||1997|||||| |- | Niyogam ||1997|||||| |- | Guru ||1997|||||| |- | Ennu Swantham Janakikutty ||1998|||||| |- |[[ഗർഷോം]]|| 1999 ||||ജയപാലമേനോൻ ||പി ടി കുഞ്ഞുമുഹമ്മദ് |- |[[ഒളിമ്പ്യൻ അന്തോണി ആദം]]|| 1999||ചക്കുമ്മൂട്ടിൽ തെരുത|| മോഹൻ ലാൽ|| ഭദ്രൻ |- | Janani ||1999|||||| |- |Angene Oru Avadhikkalathu ||1999|||||| |- |[[ആനമുറ്റത്തെ ആങ്ങളമാർ (മണയൂരിലെ മാണിക്യം)]]|| 2000 ||||മധുഗോപൻ ||അനിൽ മേടയിൽ |- |[[വിനയപൂർവ്വം വിദ്യാധരൻ]]|| 2000|||| പി ജി മോഹൻ ||കെ ബി മധു |- |[[ഗാന്ധർവരാത്രി]]|| 2000 ||||ഷുഹൂദ് ||ടി വി സാബു |- |[[പൈലറ്റ്സ്‌]]|| 2000|||| മേനക ||രാജീവ് അഞ്ചൽ |- |Valliettan ||2000|||||| |- |Kochu Kochu Santhoshangal ||2000|||||| |- |[[ദേശം]]|| 2002|||| വിജയരാജ്‌ ,കോമൾ പാറശ്ശാല ||ബിജു വി നായർ |- |[[സ്നേഹിതൻ (മലയാളചലച്ചിത്രം)|സ്നേഹിതൻ]]|| 2002||മാളവികയുടെ അമ്മായി|| സലിം സത്താർ ||ജോസ് തോമസ് |- |[[കൃഷ്ണാ ഗോപാലകൃഷ്ണ]]|| 2002|||| കൃഷ്ണൻ നായർ ( പുതിയത് ||) ബാലചന്ദ്ര മേനോൻ |- |[[ചതുരംഗം (ചലച്ചിത്രം)|ചതുരംഗം]]|| 2002||സിസ്റ്റർ തരേസ|| ഫിറോസ്|| കെ മധു |- |[[മാർഗ്ഗം (ചലച്ചിത്രം)|മാർഗം]]|| 2003|||| രാജീവ് വിജയരാഘവൻ|| രാജീവ് വിജയരാഘവൻ |- |Valathottu Thirinjal Nalamathe Veedu ||2003|||||| |- |[[വെള്ളിനക്ഷത്രം (2004-ലെ ചലച്ചിത്രം)|വെള്ളിനക്ഷത്രം]]|| 2004 ||||ബാബു പണിക്കർ ,രമേഷ് നമ്പ്യാർ|| വിനയൻ |- |[[സഞ്ചാരം (ചലച്ചിത്രം)|സഞ്ചാരം]]|| 2004 ||||ജെ ലിജി പുല്ലേപ്പിള്ളി|| ലിജി ജെ പുതുപ്പള്ളി |- |Perumazhakkalam ||2004|||||| |- |[[അച്ചുവിന്റെ അമ്മ]]|| 2005 ||കത്രീന||പി വി ഗംഗാധരൻ ||സത്യൻ അന്തിക്കാട് |- |Chanthupottu ||2005|||||| |- |Makalkku||2005|||||| |- |Athbhutha Dweepu ||2005|||||| |- |Ben Johnson||2005|||||| |- |Udayon ||2005|||||| |- |[[രാഷ്ട്രം (ചലച്ചിത്രം)|രാഷ്ട്രം]]|| 2006|||| സി കരുണാകരൻ ||അനിൽ സി മേനോൻ |- |Avastha||2006|||||| |- |Anjil Oral Arjunan ||2007|||||| |- |Heart Beats||2007|||||| |- |[[സ്വപ്നങ്ങളിൽ ഹൈസൽ മേരി]]|| 2008 ||||യു മുഹമ്മദ്‌ ഹസ്സൻ ||ജോർജ്ജ് കിത്തു |- |Swarnam ||2008|||||| |- |Shakesphere MA Malayalam ||2010|||||| |- |College Kumaran ||2010|||||| |- |[[പാസഞ്ചർ (മലയാളചലച്ചിത്രം)|പാസഞ്ചർ]]|| 2009||അമ്മ|| എസ്‌ സി പിള്ള|| രഞ്ജിത്ത് ശങ്കർ |- |[[സൂഫി പറഞ്ഞ കഥ (ചലച്ചിത്രം)|സൂഫി പറഞ്ഞ കഥ]]|| 2009|||| സിലിക്കൺ മീഡിയ ||പ്രിയനന്ദനൻ |- |Pazhassi Raja ||2009|||||| |- |T. D. Dasan Std. VI B ||2009|||||| |- |[[കരയിലേക്ക് ഒരു കടൽദൂരം]]|| 2010|||| സിദ്ദിഖ് മങ്കര ||വിനോദ് മങ്കര |- |[[കുട്ടിസ്രാങ്ക്]]|| 2010|||| റിലയൻ‌സ് ബിഗ് പിൿച്ചേർസ് ||ഷാജി എൻ കരുൺ |- |T. D. Dasan Std. VI B ||2010|||||| |- |Thaskaralahala ||2010|||||| |- |T. D. Dasan Std. VI B ||2010|||||| |- |Gulumaal: The Escape ||2010|||||| |- |[[ഫിലിം സ്റ്റാർ]] ||2011|||| ജോസഫ് തോമസ് ,സഞ്ജീവ് രാജ്|| സഞ്ജീവ് രാജ് |- |Kudumbasree Travels ||2011|||||| |- |Veeraputhran ||2011|||||| |- |Kalabha Mazha ||2011|||||| |- |The Train ||2011|||||| |- |Sandwich||2011|||||| |- |Collector||2011|||||| |- |City Of God ||2011|||||| |- |Sankaranum Mohanannum||2011|||||| |- |[[അരികെ - സോ ക്ലോസ്]]|| 2012|||| വിന്ധ്യൻ ||ശ്യാമപ്രസാദ് |- |[[മൈ ബോസ്സ്]]|| 2012||മനുവിന്റെ മുത്തശ്ശി|| ഈസ്റ്റ്കോസ്റ്റ് വിജയൻ ||ജീത്തു ജോസഫ് |- |[[ഒരു കുടുംബചിത്രം]]|| 2012|||| കനകം സുബൈർ ,മനു ശ്രീകണ്ഠപുരം ,രമേഷ്കുമാർ|| രമേഷ് തമ്പി |- |Outsider||2012|||||| |- |Matinee||2012|||||| |- |Ee Ammapooovu Oronappoovu||2012|||||| |- |[[ഫോർ സെയിൽ]]|| 2013|||| ആന്റോ കടവേലിൽ|| സതീഷ് അനന്തപുരി |- |[[ഒരു ഇന്ത്യൻ പ്രണയകഥ]]|| 2013||സിദ്ധാർത്ഥിന്റെ മുത്തശ്ശി ||മാത്യു ജോർജ് ||സത്യൻ അന്തിക്കാട് |- |Kalimannu||2013|||||| |- |Oru Yathrayil - Segment : Amma||2013|||||| |- |[[ഒന്നും മിണ്ടാതെ]]|| 2014|||| ഷഫീർ സേട്ട് ||സുഗീത് |- |[[മൈ ലൈഫ് പാർട്‌ണർ]] ||2014|||| റെജിമോൻ കപ്പപറമ്പിൽ|| എം ബി പത്മകുമാർ |- |[[ഒറ്റമന്ദാരം]]|| 2014|| ||പാപിലൊണിയ വിഷൻ ||വിനോദ് മങ്കര |- |Ithihasa ||2014|||||| |- |Avatharam ||2014|||||| |- |Vegham||2014|||||| |- |1983||2014|||||| |- |Salaam Kashmier ||2014|||||| |- |[[വില്ലാളിവീരൻ]]|| 2014|| ||ആർ ബി ചൌധരി ||സുധീഷ് ശങ്കർ |- |[[ഉത്തര ചെമ്മീൻ]]|| 2015|| ||ഹരിദാസ് ഹൈദ്രബാദ് ,അൻ‌വിത ഹരി ||ബെന്നി ആശംസ |- |[[അപ്പവും വീഞ്ഞും]] ||2015|||| എം റ്റി എം പ്രൊഡൿഷൻസ് ||വിശ്വനാഥൻ |- |[[ബെൻ]]|| 2015|| ||ഡോ സാജൻ കെ ജോർജ്ജ്|| വിപിൻ ആറ്റ്ലി |- |[[കസ്തൂർബ]]|| 2015|||| സിദ്ദീഖ് കൊച്ചിക്കാരൻ വടക്കേവീട്ടിൽ ,ജൈനി എൻ പറവൂർ ,മുസ്രീസ് മൂവീസ് ||സിദ്ദിഖ് പറവൂർ |- |Adi Kapyare Kootamani ||2015|||||| |- |Haram ||2015|||||| |- |മാലേറ്റം||2015||| |- |Kanneer Mazhayathu ||2015|||||| |- |Mayamaalika ||2015|||||| |- |Oru Second Class Yathra ||2015|||||| |- |[[ആക്ഷൻ ഹീറോ ബിജു]]|| 2016|||| നിവിൻ പോളി ,അബ്രിദ് ഷൈൻ ||അബ്രിദ് ഷൈൻ |- |[[ലീല (ചലച്ചിത്രം)|ലീല]] ||2016|||| രഞ്ജിത്ത് ||രഞ്ജിത്ത് |- |Oru Dhalam ||2016|||||| |- |Pachakkallam ||2016|||||| |- |Aadupuliyattam ||2016|||||| |- |Marupadi ||2016|||||| |- |Paulettante Veedu ||2016|||||| |- |[[ജോർജ്ജേട്ടൻസ് പൂരം]]|| 2017|||| ശിവാനി സൂരജ് ,അരുൺ ഘോഷ് ,ബിജോയ് ചന്ദ്രൻ|| കെ ബിജു* |- |[[ആമി]]||2017|||||| |- |[[പാത്തി]]||2017|||||| |- |വോട്ടർ||2017|||||| |- |സ്റ്റുഡന്റ്സ്||2017|||||| |- |Matchbox ||2017|||||| |- |മാർഗഴിക്കാട്ട് റ്റൗൺ റ്റു വില്ലേജ് ||2017|||| |- |ലൗ സ്റ്റോറി||2017|||| |- |Aami ||2018||| |- |Mahabalipuram ||2018||| |- |Theetta Rappai||2018||| |- |Oru Kuprasidha Payyan ||2018||| |- |My Great Grandfather ||2019||| |- |Muthassikkoru Muthu ||2019||| |- |Sachin ||2019||| |- |Muhabbathin Kunjabdullah ||2019||| |- |Ottam||2019||| |- |Safe ||2019||| |- |Aakasha Ganga 2 ||2019||| |- |Mamangam ||2019||| |- |Thrissur Pooram ||2019||| |- |Sufiyum Sujatayum ||2020||| |- |Gauthamante Radham ||2020||| |- |Sundari Muthi ||2020||| |- |Grandma Toy ||2020||| |- |Tsunami ||2021||| |- |Keshu Ee Veedinte Nadhan ( ||2021||| |- |Bhoothakalam ||2022||| |- |Paykkappal||2022||| |- |Kannadi ||2022||| |- |കുക്കൂ||2023||മുത്തശ്ശി||ഹൃസ്വ ചിത്രം |- |} ; Tamil films * Arputha Theevu 2007 .... Devamma * Aavarampoo 1992 .... Lakshmi ; Kannada film * New Delhi (1988) .... Advocate ; Telugu film * Anthimatheerppu (1988) .... Advocate ==Voice only== *Thiruvambadi Thamban 2012 .... Grandmother of Thampan (voice for Sreelatha Namboothiri) *Krishnankutty Pani Thudangi (2021) as Unnikannan's grandmother's voice *Vidhi:The Verdict (2021) as Eliyamma (voice for Vijayakumari) ==Serials== {| class="wikitable sortable" |- !കൊല്ലം !സീരിയൽ ! ചാനൽ !കുറിപ്പ് |- | || Varnam || | || |- |1992|| അമ്മാവുക്ക് കല്യാണം ||[[ദൂരദർശൻ തമിഴ് ]]|| |- |1995|| പെണ്ണുറീമെയ് ||[[മലയാളം ദൂരദർശൻ]]|| |- |1997-2000|| മാനസി ||[[മലയാളം ദൂരദർശൻ]]|| |- |2001|| ചക്കരവാവ|||||| |- |2001|| മരുഭൂമിയിലെ പൂക്കാലം ||[[മലയാളം ദൂരദർശൻ]]||| |- |2001 - 2002|| Mangalyam |||||| |- |2002 - 2003|| വാത്സല്യം |||||| |- |2004|| ജലം||[[മലയാളം ദൂരദർശൻ]]|| |- |2003–2004||Swapnam || rowspan="2" |[[Asianet (TV channel)|Asianet]] | Paatiyamma|| |- |2004||Avicharitham |- |2004||ചിറ്റ |||[[Surya TV]]||| |- |2004||സ്വപ്നം ||[[[ഏഷ്യാനറ്റ്]]||| |- |2004||മംഗല്യം ||[[[ഏഷ്യാനറ്റ്]]||| |- |2005|| സ്വരം ||[[അമൃത]]|| |- |2005||Sahadharmini||[[Asianet]]|| |- |2005||സ്വന്തം മാളുട്ടി||[[കൈരളി]]|| |- | rowspan="3" |2006||Indumukhi Chandramathi|| rowspan="2" |[[Surya TV]] | |Annamma| |- |Makalude Amma | || |- |Summer in America||[[Kairali TV]]|| |- |2007-2008||അമ്മ മനസ്സ് ||[[ഏഷ്യാനറ്റ്]]||-റേച്ചമ്മ |- |2007||Naarmadi Pudava ||[[DD]]|| |- |2007||എന്റെ അല്ഫോൺസാമ്മ ||[[ഏഷ്യാനറ്റ്]]||| |- |2007||Ellam Mayajalam||[[മലയാളം ദൂരദർശൻ]] |- |2007||വേളാങ്കണ്ണി മാതാവ്||[[സൂര്യടിവി]]|| |- |2009||Aagneyam ||DD | || |- |2010||Ponnum Poovum ||[[Amrita TV]] | || |- |2011–2012|| Ilamthennalpole ||[[Surya TV]] |Meenakshi's Muthassi|| |- |2011-2012|| സ്വാമിയേ ശരണമയ്യപ്പാ ||[[സൂര്യടിവി]]|| |- |2010-2011|| അലാവുദ്ദീന്റെ അത്ഭുതവിളക്ക് ||[[ഏഷ്യാനറ്റ്]]||| |- | rowspan="2" |2012|| Sreeparvathiyude Paadam ||[[DD Malayalam]] | ||Telefilm |- | Parinayam ||[[Mazhavil Manorama]] | Ramabhadran's mother|| |- |2013|| Ullkadal ||[[Kairali TV]] |- |2013|| ഹല്ലോ രോബൊ ||[[സൂര്യടിവി]]|| |- |2013|| ശ്രീ പത്മനാഭം ||[[അമൃത]] |- |2013|| ഇളംതെന്നല്പോലെ ||[[സൂര്യടിവി]]|| |- |2013–2018|| [[പരസ്പരം]] ||[[ഏഷ്യാനറ്റ്]]|||-മുത്തശ്ശി (കൃഷ്ണന്റെ അമ്മ)<br> Won, [[Asianet|Asianet Television award 2014]] -Life Time Achievement Award |- |2013-2014|| [[ഭാഗ്യദേവത]] ||[[മഴവിൽ മനോരമ]]||-റേച്ചമ്മ |- |2014|| മോഹക്കടൽ ||[[സൂര്യടിവി]]|| |- |2014|| Bl. Mariam Thresia ||[[Shalom (TV channel)|Shalom TV]] | Ittayanam's grandmother || |- |2015|| [[മായാമോഹിനിi]] ||[[മഴവിൽ മനോരമ]]|| |- |2015||സംഗമം||[[സൂര്യടിവി]]|| |- |2015||Vivahita||[[Mazhavil Manorama]] ||Shalini's Ammayi|| |- |2015||സ്നേഹസംഗമം ||[[സൂര്യടിവി]|| |- |2015-2016||മേഘസന്ദേശം ||[[കൈരളി]]||മുത്തശ്ശി |- |2016||[[കൃഷ്ണതുളസി]]||[[മഴവിൽ മനോരമ]]|| മാധവിയമ്മ |- |2016||മിഴി രണ്ടിലും ||[[സൂര്യടിവി]]|| -മുത്തശ്ശി |- |2016||[[നുണച്ചിപ്പാറു]] ||[[ഏഷ്യാനറ്റ്]]||| -കറിക്കണ്ണി മാധവി |- |2017 || Chempattu ||Asianet||Nangemma|| |- | rowspan="3" |2018|| Decemberinte Akasham|| [[Amrita TV]] |Ammayi|| |- | Pranayini|| [[Mazhavil Manorama]] |Kochuthresia|| |- |Priyankari||European TV Series |Valyammachi|| |- | rowspan="2"|2018–2019||Gauri|| rowspan="2" |[[Surya TV]] |Sanyasiniamma|| |- |Thenum Vayambum |Pattiyamma|| |- |2019 - 2021|| പൂക്കാലം വരവായി ||[[സീ കേരളം ]||| |- |2021|| എന്റെ മാതാവ് ||[[സൂര്യടിവി]||| |- |2022||Baani||YouTube |Muthassi|| Webseries |- |2025|| Super Kanmani|| Mazhavil Manorama ||Sanyasiniyamma|| |} ==മറ്റ് രംഗങ്ങൾ== ===നാടകം === * ഗോപുരം * Gitopadesham ===റിയാലിറ്റി ഷോ=== *നക്ഷത്രദീപങ്ങൾ ([[Kairali TV]]) ===Album === Daivadashakam (2022; album) ===Others TV shows=== * Cinema One * Charutha * Matha Pitha Guru Daivam ==അവലംബം=={{reflist}} * http://www.mallumovies.org/artist/valsala-menon {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130303092609/http://www.mallumovies.org/artist/valsala-menon |date=2013-03-03 }} * http://www.malayalachalachithram.com/movieslist.php?a=7343 * http://cinidiary.com/peopleinfo.php?sletter=V&pigsection=Actor&picata=2 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130928135643/http://cinidiary.com/peopleinfo.php?sletter=V&pigsection=Actor&picata=2 |date=2013-09-28 }} ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറം കണ്ണീകൾ== * {{IMDb name|0579772}} *[http://en.msidb.org/displayProfile.php?category=actors&artist=Valsala%20Menon&limit=64 Valsala Menon at MSI] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042606/http://en.msidb.org/displayProfile.php?category=actors&artist=Valsala%20Menon&limit=64 |date=2016-03-04 }} [[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:1945-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂരിൽ നിന്നുള്ള ചലച്ചിത്രപ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:മേനോന്മാർ]] lalwrixuqe8qmuoy6eqklxzhbpogy2t 0 385311 4617058 4083134 2026-05-03T22:50:41Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617058 wikitext text/x-wiki {{Infobox software|name=LibreOffice Writer|logo=[[File:LibreOffice 7.5 Writer Icon.svg|52px]]|screenshot=File:LibreOffice Writer 5.1 Breeze.png|caption=LibreOffice Writer 5.1 with Breeze toolbar icon set|developer=The Document Foundation|latest release version={{Latest stable software release/LibreOffice}}|status=Active|operating system=[[Linux]], [[FreeBSD]], [[Mac OS X]] and [[Microsoft Windows]]|genre=[[Word processor]]|license=[[Mozilla Public License|MPLv2.0]] (secondary license [[GNU General Public License|GPL]], [[GNU Lesser General Public License|LGPLv3+]] or [[Apache License 2.0]])<ref name="About">{{cite web | title = Licenses | url = https://www.libreoffice.org/download/license/ | publisher = [[The Document Foundation]] | accessdate = 16 December 2015 | archive-date = 2016-02-11 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160211123201/http://www.libreoffice.org/download/license/ | url-status = dead }}</ref>|website=[https://www.libreoffice.org/discover/writer/ www.libreoffice.org]}}ഒരു സ്വതന്ത്ര സോഫ്റ്റ്‍വെയർ വേഡ് പ്രൊസസറാണ്''' ലിബ്രെ ഓഫീസ് റൈറ്റർ'''. മൈക്രോസോഫ്റ്റ് വേഡിനും കോറലിൻറെ വേഡ്പേർഫെക്ടിനും സമാനമായ അപ്ലിക്കേഷൻ സോഫ്‍റ്റ്‍വെയറാണ് ഇത്. ഓപ്പൺ ഓഫീസ് റൈറ്ററിൻറെ ഒരു ശാഖയാണിത്.<ref>{{cite web|url=http://www.softpedia.com/reviews/windows/LibreOffice-Review-414822.shtml|title=LibreOffice Writer Review|date=January 8, 2014|publisher=Softpedia|author1=Elena Opris|accessdate=July 7, 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.pcworld.com/article/2042552/review-libreoffice-4-liberates-you-from-microsoft-office.html|title=Review: LibreOffice 4 liberates you from Microsoft Office|date=June 27, 2013|publisher=IDG Consumer & SMB|author1=Jon L. Jacobi|accessdate=July 7, 2015}}</ref> മോസില്ല പബ്ലിക് ലൈസൻസ് വി2.0 അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇത് പുറത്തിറക്കിയത്. ലിനക്സ്, ഫ്രീബിഎസ്ഡി, മാക് ഒഎസ്, മൈക്രോസോഫ്റ്റ് എന്നീ ഒ എസുകളിലെല്ലാം ഈ അപ്ലിക്കേഷൻ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. == സവിശേഷതകൾ == ODT ആണ് ഫയൽ എക്സറ്റൻഷനെങ്കിലും മറ്റു വേഡ്പ്രൊസസർ ഫയൽ എക്സറ്റൻഷനായ DOC, DOCX, RTF , [[എക്സ്.എച്.റ്റി.എം.എൽ.|XHTML]] എന്നിവയെല്ലാം ഈ അപ്ലിക്കേഷനിൽ തുറക്കാനും ഈ എക്സ്റ്റെൻഷനുകളിൽ സേവ് ചെയ്യുകയും ചെയ്യാം.<ref name="WriterHome">{{Cite web|url=https://www.libreoffice.org/features/writer/|title=Writer, a Word Processor for Every Kind of Document|access-date=15 June 2011|last=[[The Document Foundation]]|year=n.d.|archive-date=2011-06-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20110622105417/http://www.libreoffice.org/features/writer|url-status=dead}}</ref> == അവലംബം == {{Reflist|30em}} kvjjn6cj1mvu9e25bb32922weku2q8q 0 391939 4617101 3085618 2026-05-04T05:17:38Z CommonsDelinker 756 "University_of_Pretoria_Faculty_of_Law.jpg" നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Krd|Krd]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: [[:c:Commons:Deletion requests/File:University of Pretoria Faculty of Law.jpg|]]. 4617101 wikitext text/x-wiki [[പ്രമാണം:Knight_academy_lecture_(Rosenborg_Palace).jpg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|280x280ബിന്ദു|Painting depicting a lecture in a knight academy, painted by Pieter Isaacsz or Reinhold Timm for Rosenborg Castle as part of a series of seven paintings depicting the seven independent arts. This painting illustrates rhetorics.]] '''നിയമവിദ്യാഭ്യാസം എന്നത് ''' നിയമത്തിന്റെ തത്വം, പ്രവർത്തനം, സിദ്ധാന്തം എന്നിവയിൽ ഒരു വ്യക്തിക്കു നൽകുന്ന വിദ്യാഭ്യാസം ആകുന്നു. നിയമപഠനം അനേകം കാര്യങ്ങൾക്കായാണ് നടത്തുന്നത്. ഇതിൽ, നിയമപാലനരംഗത്തു പ്രവർത്തിക്കാനും നിയമജ്ഞന്മാരാകാനും വേണ്ട ജ്ഞാനം നേടാനായി സഹായിക്കും. രാഷ്ട്രീയ രംഗത്തും ബിസിനസ്സിലും ഈ രംഗത്തിലുള്ള ആഴത്തിലുള്ള അറിവു ആ രംഗത്തു പ്രവർത്തിക്കുന്നവർക്കു സഹായകമാണ്. അതുപോലെ നിയമരംഗത്തുള്ള നിയമജ്ഞന്മാർക്കു തങ്ങളുടെ അറിവു വർദ്ധിപ്പിക്കാനും കൂടുതൽ ഉയർന്ന പരിശീലനം നേടാനും നിയമരംഗത്തുള്ള ഏറ്റവും പുതിയ അറിവു നേടി തങ്ങളുടെ ജോലി മെച്ചപ്പെടുത്താനും ഈ പഠനം സഹായകമായിരിക്കും. == നിയമവിദ്യാഭ്യാസം വിവിധ രാജ്യങ്ങളിൽ == === ആസ്ട്രേലിയ === ആസ്ട്രേലിയായിൽ മിക്ക സർവ്വകലശാലകളിലും ബിരുദ ബിരുദാനന്തര പഠനം സൗകര്യമുണ്ട് (LLB, 4 വർഷം), അല്ലെങ്കിൽ സംയുക്ത ഡിഗ്രി കോഴ്സ് (e.g., BSc/LLB, BCom/LLB, BA/LLB, BE/LLB, 5–6 years) നടത്തിവരുന്നു.<ref>[http://www.law.uts.edu.au/courses/acceleratedjd.html] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091111235355/http://www.law.uts.edu.au/courses/acceleratedjd.html|date=November 11, 2009}}</ref> === കാനഡ  === === ചൈന === === ഹോങ്കോങ് === === ഇന്ത്യ === === ഇറ്റലിയും ഫ്രാൻസും === === ജപ്പാൻ === === കൊറിയ === === മലേഷ്യ === === ഫിലിപ്പൈൻസ് === === റഷ്യയിലേയും യുക്രൈനിലേയും നിയമവിദ്യാഭ്യാസം === === സെർബിയ === === ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക === === തെക്കനമേരിക്കൻ രാജ്യങ്ങൾ === === ശ്രിലങ്ക === === യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം === === അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ === [[പ്രമാണം:WilliamandMaryLawSchoolStatue.JPG|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|265x265ബിന്ദു|William & Mary School of Law, established in 1779, is the oldest law school in the USA]] == ഇതും കാണൂ == {{Columns-list|2|* [[Law degree]] * [[Lists of law schools]] * [[Moot Court]] * [[Mock trial]] * [[Trial advocacy]] * [[IRAC]] * [[Law school outlines]] * [[Legal clinic]] * [[Socratic method]] * [[Legal awareness]] * [[List of national legal systems]]}} == അവലംബം == {{reflist|2}} [[വർഗ്ഗം:ഭൂമിശാസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പട്ടികകൾ]] [[വർഗ്ഗം:അഭിഭാഷകർ]] 7m0tf4ycegtezas0mc5ylqzeqf309xw 0 415565 4617072 4525809 2026-05-04T01:42:45Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617072 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Jean Drèze}} {{Infobox economist | school_tradition = | image = | caption = | name = Jean Drèze | birth_date = {{birth year and age|1959}} | birth_place = [[Belgium]] | death_date = | death_place = | nationality = Indian | alma_mater = [[University of Essex]]<br /> [[Indian Statistical Institute]] | field = [[Development economics]] | influences = [[Amartya Sen]] | influenced = | contributions = }} [[ബെൽജിയം|ബെൽജിയത്തിൽ]] ജനിച്ച ഒരു ഇന്ത്യക്കാരനായ ഒരു സാമ്പത്തികശാസ്ത്രജ്ഞനും സാമൂഹികപ്രവർത്തകനുമാണ് '''ഴാങ് ദ്രസ് (Jean Drèze).''' (ജനനം 1959). <ref>{{cite web |url=http://frontline.in/fl2708/stories/20100423270801000.htm |title=‘The main issue is people’s inability to secure essentials’: Interview with Jean Drèze |work=Frontline |year=2010 |deadurl=bot: unknown |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120522112829/http://frontline.in/fl2708/stories/20100423270801000.htm |archivedate=22 May 2012 |df=dmy-all }}</ref> <ref>{{cite news| url=https://blogs.wsj.com/indiarealtime/2010/06/08/indias-are-you-poor-survey/ | work=The Wall Street Journal | title=India's "Are You Poor?" Survey | first=Amol |last=Sharma |date=8 June 2010}}</ref> വിശപ്പ്, ദാരിദ്ര്യം, ലിംഗസമത്വം, കുട്ടികളുടെ ആരോഗ്യം, [[NREGA|തൊഴിലുറപ്പു പദ്ധതി]] എന്നിവയിലാണ് ഡ്രീസ് ഇന്ത്യയിൽ ശ്രദ്ധപതിപ്പിക്കുന്നത്. തൊഴിലുറപ്പുപദ്ധതി എന്ന ആശയം ആദ്യം അവതരിപ്പിച്ചതും അതിന്റെ ആദ്യകരട് തയ്യാറാക്കിയതും ദ്രസ് ആണ്. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹ-എഴുത്തുകാരിൽ [[economics|സാമ്പത്തികശാസ്ത്രത്തിൽ]] [[Amartya Sen|അമർത്ത്യസെന്നും]] (വിഷയം:ദാരിദ്ര്യം) [[Nicholas Stern|നിക്കോളസ് സ്റ്റേണും]] (വിഷയം: കമ്പോളവിലകൾ വളച്ചൊടിക്കുപ്പെടുമ്പോൾ അതിൽ സർക്കാർ ഇടപെടേണ്ടതിനെക്കുറിച്ച്‌) [[Angus Deaton|ആൻഗുസ് ഡീറ്റണും]] ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇപ്പോൾ [[Delhi School of Economics|ഡൽഹി സ്കൂൾ ഓഫ് ഇക്കണോമിക്സിലും]] റാഞ്ചി സർവ്വകലാശാലയിലെ സാമ്പത്തികശാസ്ത്രവിഭാഗത്തിലും സന്ദർശക അധ്യാപകനായി പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ഇന്ത്യുടെ ദേശീയ ഉപദേശക കൗൺസിലിന്റെ ഒന്നും രണ്ടും ടേമുകളിൽ അദ്ദേഹം അംഗമായിരുന്നെങ്കിലും ഒരു വർഷത്തിനൊടുവിൽ ഡ്രീസ് രണ്ടുതവണയും ആ പരിപാടി വേണ്ടെന്നുവച്ചു.<ref>{{cite news| url=http://www.telegraphindia.com/1100606/jsp/frontpage/story_12534964.jsp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Radhika | last=Ramaseshan | title=Aruna, Dreze terms for NAC return | date=6 June 2010}}</ref> ==ആദ്യകാലജീവിതം== Jean Drèze is from a prominent [[Belgium|Belgian]] academic family. His father is the economist [[Jacques Drèze]], founder of the Center for Operations Research and Econometrics, at the [[Université catholique de Louvain]].<ref>{{cite web|url=http://www.core.ucl.ac.be|title=Center for Operations Research and Econometrics - UCLouvain|publisher=}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> His brother, Xavier Drèze, was a well-known and influential marketing and consumer research scholar at [[UCLA]].<ref>{{cite web|url=http://www.anderson.ucla.edu|title=Welcome - UCLA Anderson School of Management|publisher=}}</ref> He studied Mathematical Economics at the [[University of Essex]] in the 1980s and did his PhD (theoretical economics of cost-benefit analysis) at the [[Indian Statistical Institute]], New Delhi.<ref>{{Cite web |url=http://www.econdse.org/faculty/Dreze/dreze.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2018-03-08 |archive-date=2011-05-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110519174207/http://www.econdse.org/faculty/Dreze/dreze.htm |url-status=dead }}</ref> He has lived in India since 1979 and became an Indian citizen in 2002. ==വ്യക്തിജീവിതം== He is married to [[Bela Bhatia]], an academic and human right activist from [[India]]. He currently lives in Ranchi. ==തൊഴിൽ== Jean Drèze taught at the [[London School of Economics]] in the 1980s, his only full-time post, and at the Delhi School of Economics, and had been Visiting Professor at the G.B. Pant Social Science Institute, Allahabad. Presently, he is an Honorary Chair Professor of the "Planning and Development Unit" created by the Planning Commission, Government of India, in the Department of Economics, University of Allahabad, India. He has made wide-ranging contributions to development economics and public economics, with special reference to India. He has worked on many issues relating to development economics including hunger, famine, education, gender inequality, childcare, school feeding, employment guarantee etc. His works combine standard economic methods (such as his articles relating to poverty in India) and tools that are used more commonly by anthropologists (such as his work on the village of Palanpur, Moradabad District, Uttar Pradesh, India with [[Nicholas Stern]], Peter Lanjouw and others, which included him living for a period in village under the same conditions as local people, farming a plot of land and keeping animals as recounted with Naresh Sharma in the article "Sharecropping in a North Indian Village", Journal of Development Studies, Oct. 1996). The combination of extensive field work and qualitative analysis of everyday life and poverty, along with quantitative work makes his work distinctive in the field of economics. He uniquely brings to the table his extensive fieldwork—few economists live as much in the country's villages—combined with outstanding analytical skills.<ref>{{cite web|url=http://www.outlookindia.com/article.aspx?234451|title=Jean Dreze|publisher=}}</ref> It is not coincidence that Amartya Sen coauthored on a number of major publications on India, given his unique contacts with the grassroots and has even remarked that the "agreeable thing" about working with Dreze is that "he does most of the work and I get most of the credit". ===PROBE റിപ്പോർട്ട്=== A key work widely cited that Dreze worked on as part of a small team was the primary education study of key states in northern India typically referred to by its short name, The PROBE Report, or The Public Report on Basic Education (1999). It remains a key reference due to the lack of similarly comprehensive studies using grassroots development specialists. ===സാമൂഹിക ഇടപെടലുകൾ=== Dreze is well known for his commitment to social justice, both in India and internationally. During and after his PhD in India, he adopted a lifestyle of voluntary simplicity.<ref name="auto">{{cite web|url=http://www.business-standard.com/india/news/the-importancebeing-jean-dreze/204188/|title=The importance of being Jean Dreze|first=Aditi|last=Phadnis|date=18 December 2004|publisher=|via=Business Standard}}</ref> While in the LSE, he frequently slept rough and lived with homeless squatters, helping to start a squatters movement in 1988 that opened buildings to the homeless and defied eviction.<ref name="auto"/> He wrote a short book about this movement and the life of the homeless in London, called ''No. 1 Clapham Road: the diary of a squat''.<ref>https://www.amazon.co.uk/No-1-Clapham-Road-diary-squat/dp/1871193044</ref> Dreze is known for refusing luxury and, while doing fieldwork, still lives and works in the same conditions as his respondents. In Delhi he and his wife Bela Bhatia had a one-room house in a ''jhuggi''.<ref name="auto"/> Apart from academic work he has been actively involved in many social movements including the [[peace movement]], the Right to Information campaign that led to the [[Right to Information Act]] in India, the Right to Food campaign in India,<ref>{{citation|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2002-11-12/lucknow/27321470_1_mid-day-meals-vidhan-bhawan-poor-states|title=Mid-day meals for schoolkids must|journal=[[Times of India]]|date=12 November 2002|access-date=2018-03-08|archive-date=2012-10-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20121019235345/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2002-11-12/lucknow/27321470_1_mid-day-meals-vidhan-bhawan-poor-states|url-status=dead}}.</ref> among others. During the [[1990–1991 Iraq War]], he joined a peace camp stationed on the Iraq-Kuwait border. His 1992 article with Haris Gazdar, "Hunger and Poverty in Iraq, 1991", was one of the first assessments of [[Iraq]]'s economy after the [[Gulf war]], and an early warning about the potential human costs of the [[Iraq sanctions]]. Another book that came out of Iraq is ''War and Peace in the Gulf'', edited by [[Bela Bhatia]], Jean Dreze and [[Kathy Kelly]]. ==പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾ== '''പുസ്തകങ്ങൾ''' * Drèze J. and Sen, A.K. 1989. ''Hunger and Public Action''. Oxford University Press. * (as Jean Delarue) 1990. ''No.1 Clapham Road: The diary of a squat''. Peaceprint. * Drèze J. and Sen, A. (eds.). 1991. ''The Political Economy of Hunger.'' Three volumes. Oxford University Press. * Ahmad E, Drèze J, Hills J, Sen A K (eds.) 1991. ''Social Security in Developing Countries''. Oxford: Clarendon Press. * Drèze J. and Sen, A. 1995. ''The political Economy of Hunger: selected essays''. Clarendon Press. (abdridged) * Drèze J. and Sen, A.K. 1995. ''India: Economic Development and Social Opportunity''. Oxford University Press. * Dreze, Jean and Amartya Sen, (eds), 1997. ''Indian Development: Selected Regional Perspectives''. New Delhi: Oxford University Press. * Drèze J., M. Samson and S. Singh. 1997. ''The Dam and the Nation: Displacement and Resettlement in the Narmada Valley''. Delhi: Oxford University Press. {{ISBN|0-19-564004-7}}. * A. De and J Drèze. 1999. ''Public Report on Basic Education in India''. The PROBE report. Oxford University Press. {{ISBN|0195648706}} * Drèze J. (ed.) 1999. ''The Economics of Famine''. International Library of Critical Writings in Economics. London: Edward Elgar Publishing. * Bhatia B, J. Drèze & K. Kelly. 2001. ''War and Peace in the Gulf: Testimonies of the Gulf Peace Team''. London: Spokesman Books. [published on the tenth anniversary of the Team's attempt to stop the Gulf War through non-violent occupation]. * Drèze J. and Sen, A.K. 2002. ''India: Development and Participation''. Oxford University Press. * Drèze J. and Sen, A.K. 2013 ''An Uncertain Glory, India and Its Contradictions.'' Penguin. * Drèze J., 2017 ''Sense And Solidarity - Jholawala Economics for Everyone.'' Permanent Black. {{ISBN|8178245213}} '''ലേഖനങ്ങൾ''' {{div col}} * Dreze, Jean and Haris Gazdar, 1997. "Uttar Pradesh: the Burden of Inertia", in Jean Dreze and Amartya Sen, (eds) Indian Development: Selected Regional Perspectives, New Delhi: Oxford University Press. * Drèze, J. 1990. Famine Prevention in India. In Drèze J. and Sen, A. (eds.) ''The Political Economy of Hunger''. vol 2. Oxford University Press. * Stern, N. and Drèze J. 1991. Policy Reform, Shadow Prices and Market Prices. ''Journal of Public Economics''. * Drèze J., 1991. Public Action for Social Security: Foundations and Strategy. In Ahmad E, Drèze J, Hills J, Sen A K (eds.). ''Social Security in Developing Countries''. Clarendon Press, Oxford. * Drèze J. and H. Gazdar. 1992. Hunger and Poverty in Iraq, 1991. ''World Development''. * Drèze J., M. Murthi and A-C. Guio. 1995. Mortality, Fertility and Gender Bias in India. ''Population and Development Review''. * Dreze, Jean and Naresh Sharma, 1996, "Sharecropping in a North Indian Village", ''Journal of Development Studies'', 33(1):1–40. * Drèze J. and P.V. Srinivasan. 1997. Widowhood and Poverty in Rural India. ''Journal of Development Economics''. * Drèze J. and Sen, A.K. (eds.) 1997. ''Indian Development: Selected Regional Perspectives''. Delhi: Oxford University Press. * Dreze, Jean and Naresh Sharma, "Palanpur: Population, Society Economy", chapter 1 in Peter Lanjouw and Nicholas Stern, eds., Economic Development in Palanpur over Five Decades, 1998. Oxford: Clarendon Press. * Dreze, Jean, Peter Lanjouw and Naresh Sharma. 1998. "Economic Development in Palanpur, 1957–93", chapter 2 in Peter Lanjouw and Nicholas Stern, eds., Economic Development in Palanpur over Five Decades. Oxford: Clarendon Press. * Dreze, Jean and Naresh Sharam, "Tenancy", chapter 8 in Peter Lanjouw and Nicholas Stern, eds., Economic Development in Palanpur over Five Decades, 1998. Oxford: Clarendon Press. * Dreze, Jean, Peter Lanjouw and Naresh Sharma, "Credit", chapter 9 in Peter Lanjouw and Nicholas Stern, eds., Economic Development in Palanpur over Five Decades, 1998. Oxford: Clarendon Press. * Baland, J-M. Drèze J. and L. Leruth. 1999. ''Daily Wages and Piece Rates in Agrarian Economies''. Journal of Development Economics. * Drèze J. and R. Khera. 2000. Crime, Gender and Society in India. ''Population and Development Review''. * Drèze J. and G.G. Kingdon. 2001. {{doi-inline|10.1111/1467-9361.00103|Participation in Rural India}}. ''Review of Development Economics'' 5(1),1-24. * Drèze J. 2001. Fertility, Education and Development: Evidence from India. ''Population and Development Review''. * Dreze, Jean "Patterns of Literacy and their Social Context", (originally written 199?), in Veena Das (ed.), 2004, Oxford Handbook of Indian Sociology, New Delhi: Oxford University Press. * Dreze, Jean, 2002, "On Research and Action", Economic and Political Weekly, March 2, 37 (9). New Delhi. * Deaton A. and Drèze J. 2002. Poverty and Inequality in India: A Reexamination. ''Economic and Political Weekly'', 7 September. 3729-3748. * Drèze J. 2003. Food Security and the Right to Food. In S. Mahendra Dev, K.P. Kannan and N. Ramachandran (eds). ''Toward a Food Secure India''. New Delhi: Institute for Human Development. * Drèze, Jean and Aparajita Goyal. 2003. Future of Mid-Day Meals. ''Economic and Political Weekly'', November 1. * Drèze, Jean 2004. Democracy and the Right to Food. ''Economic and Political Weekly''. 1723–1731. * Deaton, Angus and Dreze, J. 2008. ''Nutrition In India: Facts and Interpretations''' * Drèze, Jean ''Democracy and Power: The Delhi Lectures'', Introduction by Jean Dreze, [https://www.openbookpublishers.com/product/300/democracy-and-power--the-delhi-lectures Democracy and Power, Introduction] * Drèze, Jean, and Khera, Reetika. 2017. [http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0305750X17302097 Recent Social Security Initiatives in India] World Development. {{div col end}} ==ഇവയും കാണുക== * [[National Advisory Council]] * [[National Rural Employment Guarantee Act (NREGA)]] ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{Wikibooks}} * [http://www.thehindu.com/profile/contributor/Jean-Dr%C3%A8ze-3400/ Jean Drèze] on [[The Hindu|TheHindu.com]] * [http://www.indiatogether.org/2003/apr/med-jean.htm Interview on India Together] * [http://works.bepress.com/aparajita_goyal/5/ Future of Mid-Day Meals.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161129021157/https://works.bepress.com/aparajita_goyal/5/ |date=2016-11-29 }} * [http://www.righttofoodindia.org/data/rtf06focusreportabridged.pdf Focus On Children Under Six, FOCUS Report] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924091152/http://www.righttofoodindia.org/data/rtf06focusreportabridged.pdf |date=2015-09-24 }} {{use dmy dates|date=January 2011}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Dreze, Jean}} [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] [[Category:20th-century Indian economists]] [[Category:Belgian economists]] [[Category:Right to Information activists]] [[Category:People with acquired Indian citizenship]] [[Category:Belgian emigrants to India]] [[Category:1959 births]] [[Category:Members of National Advisory Council, India]] [[Category:Alumni of the University of Essex]] [[Category:People from Ranchi]] [[Category:Scientists from Jharkhand]] az0eeh9mmr4my44trrt5wwxmsipttnh 0 415569 4617138 4101203 2026-05-04T07:56:13Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617138 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = വിശാഖ സിങ് | image = Vishakha Singh at the success bash of Fukrey Returns (10) (cropped).jpg | caption = Vishakha Singh in 2017 | birth_place = [[Abu Dhabi]], [[United Arab Emirates]]<ref>https://m.timesofindia.com/entertainment/bollywood/news-interviews/Film-pedigree-doesnt-ensure-BO-success-Vishaka/articleshow/24203607.cms?referral=PM</ref> | education = Business Studies, [[Delhi University]] | nationality = {{IND}}n | occupation = Actress, Producer, Entrepreneur, Global Citizen }}വിശാഖ സിങ് '''Vishakha Singh''' (born 5 May 1986) ഇന്ത്യൻ സിനിമാനടിയും നിർമ്മാതാവുമാണ്. [[ബോളിവുഡ്|ബോളിവുഡിൽ]] ചേരുമ്മുമ്പ് അവർ തെക്കേഇന്ത്യൻ ഭാഷാചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു. അശുതോഷ് ഗൊവാരിക്കറുടെ ചിത്രങ്ങളിലാണ് ബോളിവുഡിൽ അഭിനയത്തിനു തുടക്കമായത്. [[ദീപിക പദുകോൺ]], [[അഭിഷേക് ബച്ചൻ]] എന്നിവരോടൊപ്പം അവർ ഖെലീൻ ഹം ജീ ജാൻസെ എന്ന ചിത്രത്തിലഭിനയിച്ചു. ഈ ചിത്രത്തിലെ റോളിനു സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് അവാർഡ്സ് 2010ലെ ഏറ്റവും നല്ല വെല്ലുവിളി നെരിട്ട അഭിനയത്തിനു ലഭിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-bollywoods-best-ctresses-2010/20101231.htm|title=Bollywood's Best Actresses, 2010 – Rediff.com Movies|accessdate=5 November 2013|date=31 December 2010|publisher=Rediff.com}}</ref> അവർ തന്റെ പിതാവിന്റെ ലണ്ടനും ദുബായിയും ആസ്ഥാനമായ കമ്പനിയിൽ പാർട്ട് ടൈമായി ജോലിചെയ്തുവരുന്നുണ്ട്. അവരുടെ പിതാവിന്റെ പേര് ജിതേന്ദ്ര സിംഗ് എന്നാണ്. അവർ കാൻ ചലച്ചിത്രോത്സവത്തിലെ റെഡ് കാർപെറ്റിൽ സ്ഥിരമായി പോകുന്നയാളാണ്. അതുപോലെ കാൻ ചലച്ചിത്രോത്സവത്തിൽ പ്രൊഡ്യൂസെഴ്സ് വർക്കുഷോപ്പിൽ 2014ൽ പങ്കെടുത്തിട്ടുണ്ട്. മേയ് 2015ൽ വിശാഖ ഇറ്റലിയിലെ റോമിൽ റോം ഇൻഡിപെന്റൻസ് ഫിലിം ഫസ്റ്റിവലിലെ ജൂറിയായി പങ്കെടുത്തു.<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Vishakha-on-the-jury-of-film-festival-in-Rome/articleshow/47050769.cms|title=Vishakha on the jury of film festival in Rome|work=The Times of India}}</ref> സൃഷ്ടി മദുരൈയുടെ കമ്മിറ്റി മെംബറായും പ്രവർത്തിച്ചുവരുന്നുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=http://srishtimadurai.org/Committee.html|title=Committee Members - Srishti Madurai|work=srishtimadurai.org|access-date=2018-03-08|archive-date=2016-10-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20161027164220/http://srishtimadurai.org/Committee.html|url-status=dead}}</ref> == പ്രവർത്തനം == വിശാഖ അബുദാബി ഇന്ത്യൻ സ്കൂൾ, ഡെൽഹി പബ്ലിക് സ്കൂൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽനിന്നുമാണ് തന്റെ സ്കൂൾപഠനം പൂർത്തിയാക്കിയത്.<ref>{{cite web|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-10-16/news-interviews/43105286_1_film-industry-ashutosh-gowarikar-entertainment-industry|title=Film pedigree doesn't ensure BO success: Vishaka – Times Of India|accessdate=5 November 2013|date=16 October 2013|publisher=Articles.timesofindia.indiatimes.com|archive-date=2013-11-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105181819/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-10-16/news-interviews/43105286_1_film-industry-ashutosh-gowarikar-entertainment-industry|url-status=dead}}</ref> ഡെൽഹി സർവ്വകലാശാലയിൽനിന്നും ബിസിനസ്സ് പഠനത്തിൽ തന്റെ ബിരുദം കരസ്തമാക്കി.<ref name="indiatimes2">{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/regional/telugu/news-interviews/Vishakha-Singh-returns-to-Telugu-movies/articleshow/25216422.cms|title=Vishakha Singh returns to Telugu movies – The Times of India|accessdate=5 November 2013|date=1 January 1970|publisher=Timesofindia.indiatimes.com}}</ref> അവർക്ക് ഒരു അദ്ധ്യാപികയാകാൻ ആയിരുന്നു ആഗ്രഹം. അങ്ങനെ അവർ അഡ്വർടൈസിങിലും പബ്ലിക് റിലേഷൻസിലും തന്റെ ബിരുദാനതര ബിരുദം നേടി.<ref name="indiatimes1">{{cite web|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-10-16/news-interviews/43105286_1_film-industry-ashutosh-gowarikar-entertainment-industry|title=Film pedigree doesn't ensure BO success: Vishaka – Times Of India|accessdate=5 November 2013|date=16 October 2013|publisher=Articles.timesofindia.indiatimes.com|archive-date=2013-11-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105181819/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-10-16/news-interviews/43105286_1_film-industry-ashutosh-gowarikar-entertainment-industry|url-status=dead}}</ref> 2007ൽ അവർ മോഡലിങ് തുടങ്ങി. ടെലിവിഷനിലും പത്രങ്ങളിലും അവർ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.<ref name="deccanchronicle1">{{cite web|url=http://www.deccanchronicle.com/131026/entertainment-bollywood/article/%E2%80%98i-would-have-loved-play-basanti-sholay%E2%80%99-vishakha-singh|title=&#124;|accessdate=5 November 2013|date=26 October 2013|publisher=Deccanchronicle.com|author=|archive-date=2013-11-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105175050/http://www.deccanchronicle.com/131026/entertainment-bollywood/article/%E2%80%98i-would-have-loved-play-basanti-sholay%E2%80%99-vishakha-singh|url-status=dead}}</ref> അവർ ആദ്യമായി ചെയ്ത തെലുഗു ഫീച്ചർ ഫിലിമായ ഞാപകം ഒരു വിജയമായിരുന്നില്ല. അതിനുശേഷം അവർ ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിലും രണ്ട് കന്നഡ ചിത്രത്തിലും അഭിനയിച്ചു. ഹൗസ്ഫുൾ, അന്തരാത്മ എന്നിവയായിരുന്നു രണ്ട് കന്നഡ ചിത്രങ്ങൾ. അവർ തന്റെ ആദ്യ ഹിന്ദി ചിത്രമായ ഹം സെ ജഹാൻ നിർമ്മിച്ചു. ഇത് 2008ൽ തിയേറ്ററുകളിലെത്തിയെങ്കിലും ഒരിക്കലും ഇത് ഡി വി ഡിയായി പുറത്തുവന്നില്ല. എന്നിരുന്നാലും, 2011ൽ പുറത്തുവന്ന ഖെലീൻ ഹം ജീ ജാൻസെ എന്ന ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിനു റ്റാർഡസ്റ്റ് അവാർഡ്സ് ഏറ്റവും നല്ല വെല്ലുവിളി നേരിട്ട അഭിനയത്തിനു ലഭിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://entertainment.oneindia.in/bollywood/reviews/2010/khelein-hum-jee-jaan-sey-review-021210.html|title=Vishakha Singh is a complete natural. She catches one's attention instantly.,|date=2 December 2010|publisher=Taran Adarsh, Oneindia.com|access-date=2018-03-08|archive-date=2013-10-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20131030104406/http://entertainment.oneindia.in/bollywood/reviews/2010/khelein-hum-jee-jaan-sey-review-021210.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/movie-reviews/hindi/Khelein-Hum-Jee-Jaan-Sey/movie-review/7029093.cms|title=Vishakha create a smouldering,|date=2 December 2010|publisher=Nikhat Kazmi, Times of India}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.rediff.com/movies/review/review-khelein-hum-jee-jaan-sey/20101203.htm|title=Vishakha Singh does very well as Pritilata Waddedar,|date=3 December 2010|publisher=Raja Sen Rediff.com}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.mid-day.com/entertainment/2010/dec/041210-Khelein-hum-Jee-Jaan-Sey-Movie-review.htm|title=Vishakha Singh are superb|date=4 December 2010|publisher=Sarita Tanwar, Mid Day|access-date=2018-03-08|archive-date=2021-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20210801205551/https://www.mid-day.com/entertainment/2010/dec/041210-Khelein-hum-Jee-Jaan-Sey-Movie-review.htm|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://koimoi.c2w.com/2010/12/03/khelein-hum-jee-jaan-sey-review-by-komal-nahta/|title=Vishakha Singh has her moments; she has an expressive face and equally expressive eyes.|date=3 December 2010|publisher=Komal Nahta, koimoi.com}}</ref> അവർ അഭിനയിച്ച അഭിജീത് സെൻ ഗുപ്തയുടെ ദോ ഔർ ദോ പാഞ്ച് എന്ന സിനിമ പുറത്തുവന്നില്ല. 2012ൽ വിശാഖ സിനിമാ നിർമ്മാണത്തിലേയ്ക്കു കടന്നു. വാസൻ ബാല സംവിധാനം ചെയ്ത പെഡ്ലേഴ്സ് എന്ന സിനിമയുടെ സഹനിർമ്മാതാവ് ആയി. മറ്റു നിർമ്മാതാക്കൾ ഗുനീത് മോങ്ഗ, അനുരാഗ് കാശ്യപ് എന്നിവരായിരുന്നു. പെഡ്ഡ്ലേഴ്സ് കാൻ ചലച്ചിത്രോത്സവത്തിലെ നിരുപണവാരത്തിലേയ്ക്കു തിരഞ്ഞെടുത്തു,<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/did-you-know-/Vishakha-Singh-ventured-into-film-production-with-Peddlers/articleshow/48096109.cms|title=Vishakha Singh ventured into film production with Peddlers|work=The Times of India}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-cinemaplus/cup-runneth-over/article4751790.ece|title=Cup runneth over|accessdate=5 November 2013|date=26 May 2013|publisher=The Hindu|author=sudhish kamath}}</ref> അവർ മറ്റൊരു ചിത്രമായ ഹറാംഖോർ ഗുനീത് മോങ്ഗ, അനുരാഗ് കാശ്യപ് എന്നിവരുമായിച്ചേർന്ന് നിർമ്മിച്ചു.<ref name="indiatimes3">{{cite web|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-10-12/news-interviews/42967495_1_anurag-kashyap-tamil-film-nawazuddin-siddiqui|title=I am not your typical actress: Vishakha Singh – Times Of India|accessdate=5 November 2013|date=|publisher=Articles.timesofindia.indiatimes.com|archive-date=2013-10-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20131013205043/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-10-12/news-interviews/42967495_1_anurag-kashyap-tamil-film-nawazuddin-siddiqui|url-status=dead}}</ref> ഇതിനുശേഷം തമിഴിൽ വീണ്ടും അഭിനയരംഗത്തേയ്ക്കു കടന്നുവന്നു. Tവിശാഖയുടെ രണ്ടാമത്തെ തമിഴ് ചിത്രമായ കാണ്ണാ ലഡ്ഡു തിന്ന ആശൈയാ 2013 ജനുവരി 13നു റിലീസ് ചെയ്തു. തമിഴിലെ ആ വർഷത്തെ ആദ്യ ബ്ലോക്ക് ബസ്റ്റർ സിനിമയായി അതു മാറി. 2013ൽ തിരികെ ബോളിവുഡിൽ തുടർച്ചയായി 3 സിനിമകളിൽ അഭിനയിക്കാൻ കരാറൊപ്പിട്ടു. അവരുടെ ആദ്യ രണ്ടു ചിത്രങ്ങൾ, ഫക്രി, അങ്കുർ അറോറ മർഡർ കേസ് എന്നിവ ആയിരുന്നു. ഇതിൽ ആദ്യ ചിത്രം നിർമ്മിച്ചത് ഫർഹാൻ അക്തരും റിതേഷ് സിധ്വാനിയും ചേർന്നായിരുന്നു. ഇതിൽ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായ അങ്കുർ അറോറ മർഡർ കേസ് നിർമ്മിച്ചത് വിക്രം ഭട്ട് ആയിരുന്നു. 2013 ജൂൺ 14നായിരുന്നു രണ്ട് ചിത്രങ്ങളും പുറത്തുവന്നത്. ഭജതേ രഹോ എന്ന അവരുടെ മൂന്നാമത്തെ ചിത്രം പുറത്തുവന്നത് അടുത്തമാസമായിരുന്നു. ഷഹന്ത് ഷാ ആയിരുന്നു സവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചത്. ഫുക്രി വളരെയധികം മറ്റങ്ങളുണ്ടാക്കിയ ചിത്രമാണെന്നവർ പറഞ്ഞു. ഈ ചിത്രത്തിനുശേഷം 9 ചിത്രങ്ങൾ അവരുടേതായി പുറത്തുവന്നു. വിശാഖയുടെ ആദ്യ മലയാളം ചിത്രം രാജേഷ് പിള്ളയുടെ മോട്ടോർസൈക്കിൾ ഡയറീസ് ആണ്. അടുത്ത തമിഴു ചിത്രം കാണ്ണാ ലഡ്ഡു തിന്ന ആശൈയാ എന്ന ചിത്രത്തിന്റെ അതെ ടീമിന്റെ തന്നെയാണ്.<ref>{{cite web|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-10-07/news-and-interviews/42764119_1_vishakha-singh-motorcycle-ride-malayalam-film|title=Vishakha is game for a motorcycle ride – Times of India|accessdate=5 November 2013|date=7 October 2013|publisher=Articles.timesofindia.indiatimes.com|archive-date=2013-11-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105182613/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-10-07/news-and-interviews/42764119_1_vishakha-singh-motorcycle-ride-malayalam-film|url-status=dead}}</ref> അവർ തെലുഗു ചിത്രത്തിലേയ്ക്കു തിരിച്ചുവന്നത് റൗഡി ഫെലൊ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ്.ഈ ചിത്രത്തിൽ നരാ രൊഹിതിന്റെ എതിരാളിയാണ്. നിഖിൽ ആഗ് സംവിധാനം ചെയ്ത മായാ ടേപ്പ് എന്ന ഹൊറർ ചിത്രത്തിൽ ഒരു പത്രപ്രവർത്തകയുടെ റോൾ അഭിനയിക്കുന്നു. ആർ. കണ്ണന്റെ ഒരു ഊർള റണ്ടു രാജ എന്ന സിനിമയിലും അവർ അഭിനയിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news-interviews/Vishakhas-special-role-in-Kannans-film/articleshow/33909691.cms Vishakha’s special role in Kannan’s film], The Times of India, 19 April 2014</ref> == സാമൂഹ്യപ്രവർത്തനം == വിശാഖ സിങ്, ഗോപീ ഷങ്കർ മദുരൈയോടൊപ്പം അത്ലിറ്റ് ആയ ശാന്തി സൗന്തിരരാജനുവേണ്ടി അനേകം പരാതികൾ നാഷണൽ കമ്മിഷൻ ഫോർ ഷെഡ്യൂൾഡ് കാസ്റ്റ്സ്, ദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ കമ്മീഷൻ (ഇന്ത്യ)എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ നൽകി. തമിൾനാട് സ്പോട്സ് ഡവലപ്മെന്റ് അഥോറിറ്റിയിൽ ഒരു സ്ഥിരം ജോലി ശാന്തിക്കു ലഭ്യമാകാനായി ജസ്റ്റിസ് ഫോർ ശാന്തി കാമ്പൈൻ നടത്തി.<ref>{{cite news|url=http://swarajyamag.com/sports/why-india-must-not-fail-santhi-soundarajan|title=Why India Must Not Fail Santhi Soundarajan|last=Gopi Shankar Madurai|first=|work=[[Swarajya (magazine)|Swarajya]]|location=,India|accessdate=2017-05-22}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.thenewsminute.com/article/human-rights-body-rejects-santhi-soundarajan-s-complaint-claims-it-s-too-late-accept-it|title=Human rights body rejects Santhi Soundarajan’s complaint, claims it’s too late to accept it|accessdate=2017-05-22|date=|publisher=The News Minute}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.timesnow.tv/sports/video/santhi-set-to-fight-for-justice/53765|title=Santhi Set To Fight For Justice Jan 03, 2017, 19:43 IST, Times Now|accessdate=2017-05-19|date=|website=Timesnow.tv|author=}}</ref><ref name="espn">{{cite web|url=http://www.espn.in/athletics/story/_/id/17761605/ministry-sports-served-notice-santhi-soundarajan-complaint|title=Ministry of sports served notice on Santhi Soundarajan's complaint|accessdate=2017-05-12|publisher=espn.in}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-miscellaneous/tp-others/santhis-plea/article6711959.ece|title=Santhi's plea|date=21 December 2014|work=The Hindu|location=Chennai, India}}</ref><ref name="huffingtonpost">{{cite web|url=http://www.huffingtonpost.in/2016/08/09/why-we-should-join-the-campaign-seeking-justice-for-runner-shant/|title=Why We Should Join The Campaign Seeking Justice For Runner Shanthi Soundarajan|accessdate=2017-05-12|publisher=huffingtonpost.in}}</ref><ref name="thehindu6">{{cite web|url=http://www.thehindu.com/news/national/Santhi-set-to-rebuild-life-as-official-athletic-coach/article16073904.ece|title=Santhi set to rebuild life as official athletic coach - The Hindu|accessdate=2017-05-12|publisher=thehindu.com}}</ref> == പ്രവർത്തിച്ച സിനിമകൾ == {| class="wikitable" ! Year ! Film ! Role ! Language ! Notes |- | 2007 | ''Gnaapakam'' | Sarangi | [[തെലുഗു ഭാഷ|Telugu]] |- | 2008 | ''Pidichirukku'' | Manju Mariyadas | [[തമിഴ്|Tamil]] |- | 2008 | ''Humsey Hai Jahaan'' | Esha Singh | [[ഹിന്ദി|Hindi]] |- | 2009 | ''Housefull'' | Aishwarya | [[കന്നഡ|Kannada]] |- |2010 | ''Antharathma'' | Mahi Shyam | Kannada |- |2010 | ''The Genius of Beauty'' | English |- |2010 | ''Khelein Hum Jee Jaan Sey'' | [[പ്രീതിലത വാദേദാർ|Pritilata Waddedar]] | Hindi | Nominated, Stardust Award for Breakthrough Performance – Female |- |2013 | ''Kanna Laddu Thinna Aasaiya'' | Sowmiya | Tamil |- |2013 | ''Ankur Arora Murder Case'' | Dr. Riya | Hindi |- |2013 | ''Fukrey'' | Neetu | Hindi |- |2013 | ''Bajatey Raho'' | Manpreet | Hindi |- |2014 | ''Rowdy Fellow'' | Meghana | Telugu |- |2014 | ''Motorcycle Diaries'' |Swathy | [[മലയാളം|Malayalam]] | <ref>{{cite web|url=http://newindianexpress.com/entertainment/tamil/article1429903.ece|title='I have a karmic connection with Tamil films'|accessdate=27 January 2013|publisher=The New Indian Express|archive-date=2016-09-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20160927151954/http://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/article1429903.ece|url-status=dead}}</ref> |- |2014 | ''Oru Oorla Rendu Raja'' | Kalpana | Tamil |- |2016 | ''Vaaliba Raja'' | Shalu | Tamil |- |2016 | ''Bayam Oru Payanam'' | Tamil |- |2017 | ''The Maya Tape'' | Hindi | Filming<ref>{{cite web|url=http://www.canindia.com/2013/08/fukrey-girl-vishaka-singhs-next-to-be-a-supernatural-thriller|title='Fukrey' girl Vishaka Singh's next to be a supernatural thriller &#124; CanIndia NEWS|accessdate=5 November 2013|date=8 August 2013|publisher=Canindia.com|author=Bollywood|archive-date=2013-11-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105205029/http://www.canindia.com/2013/08/fukrey-girl-vishaka-singhs-next-to-be-a-supernatural-thriller/|url-status=dead}}</ref> |- |2017 | ''Thuram'' | Telugu | Filming<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/regional/kannada/news-interviews/Vishakha-Singh-to-act-with-Manoj-Bajpayee/articleshow/21366930.cms|title=Vishakha Singh to act with Manoj Bajpayee – Times of India|accessdate=5 November 2013|date=26 July 2013|publisher=Timesofindia.indiatimes.com}}</ref> |- |2017 | ''Fukrey Returns'' | Neetu Singh | [[ഹിന്ദി|Hindi]] |} == അവലംബം == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:1986-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രനടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കന്നഡചലച്ചിത്ര നടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രനടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] 32aj282aublrl9tmkvvar8lkqui471w 0 416190 4617022 3621156 2026-05-03T15:13:38Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617022 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = രത്ന പഥക് ഷാ | image = Ratna Pathak at premiere of LWS at Mami 2016 with KSS (05) (cropped).jpg | alt = <!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software --> | caption = രത്ന പഥക് ഷാ, 2016 | native_name = | native_name_lang = | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|df=yes|1957|03|18}} | birth_place = [[മുംബൈ]], [[ഇന്ത്യ]] | residence = ഇന്ത്യ | nationality = ഇന്ത്യൻ | education = | alma_mater = | occupation = [[അഭിനേത്രി]] | years_active = 1983-തുടരുന്നു | known_for = | notable_works = | home_town = India | spouse = [[നസറുദ്ദീൻ ഷാ]] (1982– തുടരുന്നു) | children = ഇമാദ് ഷാ <br> വിവൻ ഷാ | mother = [[ദീന പഥക്]] | father = ബൽദേവ് പഥക് | relatives = [[സുപ്രിയ പഥക്]] (സഹോദരി) <br> [[സമീറുദ് ദീൻ ഷാ]] (ഭർതൃസഹോദരൻ) <br> [[പങ്കജ് കപൂർ]](സഹോദരീഭർത്താവ്) <br> സന കപൂർ (അനന്തരവൾ) <br> റുഹാൻ കപൂർ (അനന്തരവൻ) | awards = | signature = }} നാടകം, ടെലിവിഷൻ, ചലച്ചിത്ര മേഖലകളിൽ പ്രശസ്തയായ ഒരു ഇന്ത്യൻ നടിയും ചലച്ചിത്ര സംവിധായകയുമാണ് '''രത്ന പഥക് ഷാ''' (ജനനം 18 മാർച്ച് 1957). 1980 കളിൽ ദൂരദർശൻ സംപ്രേഷണം ചെയ്ത ‘ഇഥർ-ഉഥർ’ എന്ന ഹിറ്റ് ടി വി പരമ്പരയിലൂടെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. പ്രശസ്ത നടൻ [[നസറുദ്ദീൻ ഷാ]] രത്നയുടെ ഭർത്താവാണ്. ==ആദ്യകാലജീവിതം== രത്ന പഥക് ഷാ ഒരു ഗുജറാത്തി ഹിന്ദു കുടുംബത്തിൽ 1957 മാർച്ച് 18 ന് മുംബൈയിൽ ജനിച്ചു <ref>{{cite web|url=https://www.mid-day.com/photos/b-town-lovers-who-broke-the-religion-barrier/6084/59171|title=B-Town lovers who break the religion barrier|publisher=Mid-Day|quote=Naseeruddin Shah and Ratna Pathak: While Naseer is a Muslim, Ratna is a Gujarati Hindu.}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. ബൽദേവ് പഥക്, നടി ദീന പഥക്എന്നിവരാണ് മാതാപിതാക്കൾ. നടി സുപ്രിയ പഥക്കിന്റെ മൂത്ത സഹോദരിയാണ് <ref>{{cite web|url=http://www.rediff.com/movies/2002/mar/04dina.htm|title=rediff.com, Movies: A tribute to Dina Pathak as she turns 80|publisher=|accessdate=25 January 2016}}</ref>. മുംബൈയിൽ ദാദറിലെ ജെ. ബി. വാച്ചാ ഹൈസ്കൂളിലായിരുന്നു സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം <ref>http://nsd.gov.in/delhi/wp-content/uploads/2014/09/NSD-GRADUATES1.pdf</ref>. ഡൽഹിയിലെ നാഷണൽ സ്കൂൾ ഓഫ് ഡ്രാമയുടെ 1981 ബാച്ചിലെ വിദ്യാർത്ഥിനിയായിരുന്നു <ref>{{cite web | url=http://www.mid-day.com/entertainment/2012/jul/190712-Ratna-Pathak-goes-behind-the-camera.htm | title=Ratna Pathak goes behind the camera | publisher=''[[Mid Day]]'' | date=19 July 2012 | accessdate=24 January 2013 | author=Dhingra, Deepali}}</ref>. ==അഭിനയരംഗത്ത്== [[മിർച്ച് മസാല]] ഉൾപ്പെടെ നിരവധി ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ദ പെർഫെക്ട് മർഡർ എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചു. സാരാഭായ് വേഴ്സസ് സാരാഭായ് എന്ന ടെലിവിഷൻ സീരിയലിലെ മായാ സാരാഭായ് എന്ന കഥാപാത്രം ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. നിരവധി റഷ്യൻ നാടകങ്ങളിലും അഭിനയിച്ചു. മോട്ലീ എന്ന തിയേറ്റർ ഗ്രൂപ്പിന്റെ സ്ഥാപകരിലൊരാളും അതിന്റെ സജീവ പ്രവർത്തകയും ആയിരുന്നു. 2005 ൽ മികച്ച നടിക്കുള്ള ഐ.ടി.എ. അവാർഡ് ലഭിക്കുകയുണ്ടായി. 2008-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ 'ജാനു തു യാ ജാനേ നാ', ആക്ഷൻ കോമഡി ചിത്രമായ ഗോൽമാൽ-3 (2010) തുടങ്ങിയ ബോളിവുഡ് ഹിറ്റ് ചിത്രങ്ങളിലും ശ്രദ്ധേയമായ വേഷങ്ങൾ ചെയ്തു. [[അലംകൃത ശ്രീവാസ്തവ]] സംവിധാനം ചെയ്ത [[ലിപ്സ്റ്റിക് അണ്ടർ മൈ ബുർഖ]] (2017) എന്ന ചിത്രത്തിന് മികച്ച സഹനടിക്കുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരത്തിന് നാമനിർദ്ദേശം ലഭിച്ചു. 2012-ലെ പത്മശ്രീ, പത്മഭൂഷൺ സെലക്ഷൻ കമ്മിറ്റിയിൽ അംഗമായിരുന്നു. ==വ്യക്തിജീവിതം== 1982 ൽ ബോളിവുഡ് നടൻ നസറുദ്ദീൻ ഷായെ വിവാഹം കഴിച്ചു. ഇവർക്ക് ഇമാദ് ഷാ, വിവാൻ ഷാ എന്ന രണ്ട് ആൺമക്കളുണ്ട്. നസറുദ്ദീൻ ഷായ്ക്ക് ആദ്യവിവാഹത്തിൽ ഹീബാ ഷാ എന്നൊരു മകളും ഉണ്ട്. ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *{{IMDb name|0665550}} *[https://in.bookmyshow.com/person/ratna-pathak-shah/1046804 രത്ന പഥക് ഷാ - ബുക്ക്‌ മൈ ഷോ] [[വർഗ്ഗം:1957-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രനടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]] esc69ajhuaz303p195kygjwirye885y 0 435194 4617104 3990866 2026-05-04T05:59:41Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617104 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = വിക്രം ചന്ദ്ര | image = Headshot-2014-2(1).jpg | caption = | birthname = | birth_date = 1961 | birth_place = | death_date = | age = | death_place = | education = | occupation = എഴുത്തുകാരൻ | years_active = 1995 –മുതൽ | alias = | status = | title = | family = | spouse = മെലാനി അബ്രാംസ് | Religion = | children = | relatives = | salary = | networth = | credits = സാക്രട് ഗെയിംസ് (നോവൽ) | agent = }} ഒരു ഇന്ത്യൻ-അമേരിക്കൻ നോവലിസ്റ്റ് ആണ് '''വിക്രം ചന്ദ്ര'''. ആദ്യ നോവലായ ''റെഡ് എർത്ത് & പൌറിങ്ങ് റൈൻ'' 1996ലെ മികച്ച ആദ്യപുസ്തകത്തിനുള്ള കോമൺവെൽത്ത് റൈറ്റേഴ്സ് പ്രൈസ് നേടി.<ref>https://web.archive.org/web/20080516075047/http://www.saja.org/chandra.html</ref> ==ആദ്യകാല ജീവിതം== 1961ൽ ന്യൂ ഡൽഹിയിൽ ആണ് ചന്ദ്ര ജനിച്ചത്. പിതാവ് നവീൻ ചന്ദ്ര ഒരു കച്ചവടക്കാരൻ ആയിരുന്നു. അമ്മ കമ്ന ചന്ദ്ര നാടകങ്ങളും ഹിന്ദി സിനിമകൾക്കുള്ള തിരക്കഥയും എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. 1982ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''പ്രേം റോഗ്'' 1994ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''1942: എ ലവ്വ്‌സ്റ്റോറി'' ''ചാന്ദിനി'' എന്നിവയാണ് അവരുടെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ട സിനിമകൾ. ചന്ദ്രയുടെ സഹോദരി തനൂജ് ചന്ദ്ര ഒരു സിനിമസംവിധായകയും തിരക്കഥാകൃത്തും ആണ്.<ref>{{Cite web |url=http://www.mid-day.com/articles/tanuja-chandras-film-is-stuck/87598 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2018-07-25 |archive-date=2019-11-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191105122855/https://www.mid-day.com/articles/tanuja-chandras-film-is-stuck/87598 |url-status=dead }}</ref> സുർ, സംഘർഷ് തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങൾ അവർ സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ചന്ദ്രയുടെ സഹോദരി അനുപമ ചോപ്ര ഒരു ചലച്ചിത്രനിരൂപകയും എൻ.ഡി.ടി.വിയുടെ കൺസൾട്ടിങ്ങ് എഡിറ്ററും ആണ്. അജ്മീറിലുള്ള മയോ കോളേജിൽ നിന്ന് ആയിരുന്നു ചന്ദ്രയുടെ ഹൈ സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം. അതിനു ശേഷം മുംബൈ സെന്റ്‌. എക്സേവിയർ കോളേജിൽ ബിരുധപഠനത്തിന് ചേരുകയും ചെയ്തു. പഠനത്തിന് ഇടയിൽ യുണൈറ്റട് സ്റ്റേറ്റ്സിലേക്ക് ട്രാൻസ്ഫർ ആയി പോവുകയും ചെയ്തു. കാലിഫോർണിയയിലുള്ള പോമോന കോളേജിൽ നിന്നും ക്രിയേറ്റിവ് റൈറ്റിങ്ങിൽ ബിരുധം നേടി. പിന്നീട് കൊളംബിയ യൂനിവേഴ്സിറ്റിയിൽ പഠനത്തിന് ചേർന്നെങ്കിലും ആദ്യ നോവൽ എഴുതുന്നതിനു വേണ്ടി ആ പഠനം പാതി വഴിയിൽ ഉപേക്ഷിച്ചു. 1987ൽ ജോൺ ഹോപ്കിൻസ് യൂനിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്നും എം എ ബിരുദാനന്തര ബിരുധം നേടി. അതിനു ശേഷം ബാർക്ലേയിലുള്ള യൂനിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് കാലിഫോർണിയയിൽ അധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്തു.<ref>[http://berkeley.edu/news/media/releases/2005/12/07_hungry.shtml</ref> ==തൊഴിൽ== 1995ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''റെഡ് എർത്ത് & പൌറിങ്ങ് റൈൻ'' ആണ് ചന്ദ്രയുടെ ആദ്യ നോവൽ. ആംഗ്ലോ-ഇന്ത്യൻ സൈനികനായ ജെയിംസ്‌ സ്കിന്നറുടെ ആത്മകഥയിൽ പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട് ആണ് എഴുതിയിരിക്കുന്നത്. 1995ൽ ഇന്ത്യയിൽ പെൻഗ്വിൻ ബുക്ക്സും യു കെയിൽ ഫാബർ & ഫാബർ, യു എസിൽ ലിറ്റിൽ ബ്രൌണും ആണ് ഈ പുസ്തകം പബ്ലിഷ് ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. മികച്ച പുസ്തകത്തിനുള്ള അവാർഡുകൾ ഉൾപ്പെടെ ഒരുപാട് ശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റിയ ഒരു പുസ്തകമായിരുന്നു റെഡ് എർത്ത് & പൌറിങ്ങ് റൈൻ. 1997ൽ ലവ്വ്‌ & ലോങ്ങിങ്ങ് ഇൻ ബോംബേ എന്ന ചെറുകഥാ സമാഹാരം പുറത്തിറക്കി. റെഡ് എർത്ത് & പൌറിങ്ങ് റൈൻ പുറത്തിറക്കിയ പബ്ലിഷിംഗ് ഹൌസ് തന്നെയാണ് ഇതും പുറത്തിറക്കിയത്. കൂടാതെ ഈ പുസ്തകം മികച്ച പുസ്തകത്തിനുള്ള കോമൺവെൽത്ത് റൈറ്റേഴ്സ് പുരസ്കാരം നേടുകയും ചെയ്തു. 2000ൽ സുകേതു മേഹ്തയുടെ സഹതിരക്കഥാകൃത്തായി മിഷൻ കാശ്മീർ എന്ന ചിത്രത്തിന് തിരക്കഥയെഴുതി. ചന്ദ്രയുടെ സഹോദരനും പ്രശസ്ത സംവിധായകനുമായ വിധു വിനോദ് ചോപ്ര ആയിരുന്നു. ഹൃത്വിക് റോഷൻ ആയിരുന്നു നായകൻ. ചന്ദ്രയുടെ ഏറ്റവും അവസാനമായി പുറത്തിറങ്ങിയ നോവൽ ആണ് സാക്രട് ഗെയിംസ്. സർതാജ് സിംഗ് എന്ന പോലീസുകാരന്റെ പാശ്ചാതലത്തിൽ മുംബൈ നഗരത്തിലെ കഥയാണ് നോവൽ പറയുന്നത്. 900 പേജുകൾ അടങ്ങിയ നോവൽ ആ വർഷത്തെ ഏറ്റവും മികച്ച പുസ്തകങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു. ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ പ്രധാനതിന്റെ പകർപ്പവകാശംത്തിനു വേണ്ടി ലോകമൊട്ടാകെയുള്ള പബ്ലിഷർമാർക്കിടയിൽ ഒരു പിടിവലി തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു.<ref>[http://berkeley.edu/news/media/releases/2005/12/08_hungry.htm{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ജീക്ക് സബ്ലൈം: ദി ബ്യൂട്ടി ഓഫ് കോഡ്, ദി കോഡ് ഓഫ് ബ്യൂട്ടി എന്ന പുസ്തകം നാഷണൽ ബുക്ക് ക്രിട്ടിക്സ് സർക്കിൾ അവാർഡിന്റെ അവസാനഘട്ടം വരെ എത്തിയ ഒരു പുസ്തകമായിരുന്നു.<ref>{{Cite web |url=http://bookcritics.org/blog/archive/national-book-critics-circle-announces-its-finalists-for-publishing-year-20 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2018-07-25 |archive-date=2015-01-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150122120832/http://bookcritics.org/blog/archive/national-book-critics-circle-announces-its-finalists-for-publishing-year-20 |url-status=dead }}</ref> ==സ്വകാര്യജീവിതം== എഴുത്തുകാരിയായ മെലാനി അബ്രംസിനെയാണ് ചന്ദ്ര വിവാഹം ചെയ്തത്. ഇവർ രണ്ടു പേരും ക്രിയേറ്റിവ് റൈറ്റിങ്ങിനു ഒരുമിച്ച് പഠിച്ചവർ ആയിരുന്നു. മുംബൈയിലും കാലിഫോർണിയയിലുമായി മാറിമാറിയാണ് ചന്ദ്ര ഇപ്പോൾ താമസിക്കുന്നത്. <ref>https://www.berkeley.edu/news/media/releases/2005/12/07_hungry.shtml</ref> ലീല, ദർശന എന്നിവർ ആണ് ചന്ദ്രയുടെ മക്കൾ.<ref>{{Cite web |url=http://www.oaklandmagazine.com/Oakland-Magazine/July-August-2013/A-Literary-Marriage/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2018-07-25 |archive-date=2018-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180716054029/http://www.oaklandmagazine.com/Oakland-Magazine/July-August-2013/A-Literary-Marriage/ |url-status=dead }}</ref> == പുസ്തകങ്ങൾ == *{{cite book| title=റെഡ് എർത്ത് & പൌറിങ്ങ് റൈൻ: നോവൽ| publisher=Hachette Digital, Inc.| year= 1995| isbn= 978-0-316-13276-3 }} *''ലവ്വ്‌ & ലോങ്ങിങ്ങ് ഇൻ ബോംബേ: കഥാസമാഹാരം'', Penguin Books, 1997, {{ISBN|978-0-14-026572-9}} *{{cite book| title=സാക്രട് ഗെയിംസ്| publisher=Faber and Faber| year= 2006| isbn=978-0-571-23118-8}}; HarperCollins, 2007, {{ISBN|978-0-06-113036-6}} *{{cite book | title=ജീക്ക് സബ്ലൈം: ദി ബ്യൂട്ടി ഓഫ് കോഡ്, ദി കോഡ് ഓഫ് ബ്യൂട്ടി| publisher=Faber and Faber| year=2013| isbn=978-0-571-31029-6 }} ==അവലംബം== {{reflist}} 47zbxv0hvtxpakcc6rnrmkawk9cugx4 0 436545 4617050 4100989 2026-05-03T20:58:05Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617050 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Ross Street}} '''റോസ് ഹോവാർഡ് സ്ട്രീറ്റ്''' (29 സെപ്റ്റംബർ 1945, സിഡ്നി) [[category theory|കാറ്റഗറി തിയറിയിൽ]] പരിശീലനം നടത്തുന്ന ഒരു [[ഓസ്ട്രേലിയ]]ൻ ഗണിതശാസ്ത്രജ്ഞൻ ആണ്.<ref name=eoas>[http://www.eoas.info/biogs/P003689b.htm Street, Ross Howard (1945 - )], ''Biographical entry'', Encyclopaedia of Australian Science</ref><ref name=trove>[http://trove.nla.gov.au/people/1474990?c=people Street, Ross Howard, FAA (1945-)], trove.nla.gov.au</ref><ref>{{Cite web |url = http://perso.uclouvain.be/tim.vanderlinden/ctag.html |title = Category Theory, Algebra and Geometry |website = perso.uclouvain.be |access-date = 2016-04-10 |archive-date = 2018-09-19 |archive-url = https://web.archive.org/web/20180919135230/https://perso.uclouvain.be/tim.vanderlinden/ctag.html |url-status = dead }}</ref><ref name=CM>{{cite web |title= Centenary Medal |date= 1 January 2001 |quote= For service to Australian society and science in mathematics |publisher= It's an Honour |url= http://www.itsanhonour.gov.au/honours/honour_roll/search.cfm?aus_award_id=1127808&search_type=simple&showInd=true |access-date= 2018-08-07 |archive-date= 2019-12-21 |archive-url= https://web.archive.org/web/20191221152604/http://www.itsanhonour.gov.au/honours/honour_roll/search.cfm%3Faus_award_id%3D1127808%26search_type%3Dsimple%26showInd%3Dtrue |url-status= dead }}</ref>[[University of Sydney|സിഡ്നി യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ]] ബിരുദവും ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും നേടിയ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രഭാഷക ഉപദേഷ്ടാവ് [[Max Kelly|മാക്സ് കെല്ലി]] ആയിരുന്നു. [[Macquarie University|മാക്വേരി സർവകലാശാലയിലെ]], ഗണിതശാസ്ത്ര പ്രൊഫസറായ ഇദ്ദേഹം, 1995-ൽ [[Australian Mathematical Society|ഓസ്ട്രേലിയൻ മാത്തമറ്റിക് സൊസൈറ്റിയുടെ]] സഹപ്രവർത്തകനും, 1989-ൽ [[Fellow of the Australian Academy of Science|ഓസ്ട്രേലിയൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസ് ഫെലോ]] ആയും തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name=FAA>[https://www.science.org.au/fellowship/fellows/emeritus-professor-ross-howard-street Emeritus Professor Ross Howard Street] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170814231400/https://www.science.org.au/fellowship/fellows/emeritus-professor-ross-howard-street |date=2017-08-14 }}, ''Fellow'', www.science.org.au</ref> 1977-ൽ ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിലെ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ [[Edgeworth David Medal|എഡ്ജവർത്ത് ഡേവിഡ് മെഡൽ]], 2012 ലെ [[ഓസ്ട്രേലിയ]]ൻ മാത്തമറ്റിക്കൽ സൊസൈറ്റി [[George Szekeres Medal|ജോർജ് സെയ്ക്കേർസ് മെഡൽ]] എന്നിവ ലഭിക്കുകയുണ്ടായി. <ref name=trove/> == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} * {{cite book | editor1-last = Davydov | editor1-first = Alexei | editor2-last = Batanin | editor2-first = Michael | editor3-last = Johnson | editor3-first = Michael | editor4-last = Lack | editor4-first = Stephen | editor5-last = Neemon | editor5-first = Amnon | title = Categories in Algebra, Geometry and Mathematical Physics : Conference and Workshop in Honor of Ross Street's 60th Birthday, July 11-16/July 18-21, 2005 | series = Contemporary Mathematics | publisher = American Mathematical Society | volume = 431 | date = 2007 | url = http://bookstore.ams.org/conm-431 | isbn = 978-0-8218-3970-6 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == *[http://maths.mq.edu.au/~street/ Personal webpage], maths.mq.edu.au * {{MathGenealogy|name=Ross Street}} [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഗണിതശാസ്ത്രജ്ഞർ]] [[വർഗ്ഗം:21-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഗണിതശാസ്ത്രജ്ഞർ]] 63fobb4v0imbt2gwjo498wic7e6dd0m 0 447051 4617001 3807498 2026-05-03T12:07:40Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617001 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mosque Keizerstraat}} {{Infobox religious building | name = Keizerstraat Mosque | native_name = Moskee Keizerstraat | native_name_lang = nl | image = Moschee-Keizerstraat-Suriname.jpg | image_upright = | alt = | caption = | map_type = | map_size = | map_alt = | map_relief = | map_caption = | coordinates = | coordinates_footnotes = | religious_affiliation = [[Lahore Ahmadiyya Movement for the Propagation of Islam|Lahori Ahmadiyya Islam]] | locale = | location = [[Paramaribo]], [[Suriname]] | deity = | rite = | sect = | tradition = | festival = <!-- or | festivals = --> | cercle = | sector = | municipality = | district = | territory = | prefecture = | state = | province = | region = | country = | administration = | consecration_year = | organisational_status = <!-- or | organizational_status = --> | functional_status = | heritage_designation = | ownership = | governing_body = | leadership = | bhattaraka = | patron = | website = | architect = | architecture_type = [[Mosque]] | architecture_style = | founded_by = | creator = | funded_by = | general_contractor = | established = 1932 | groundbreaking = | year_completed = 1984 | construction_cost = | date_demolished = <!-- or | date_destroyed = --> | facade_direction = | capacity = | length = | width = | width_nave = | interior_area = | height_max = | dome_quantity = | dome_height_outer = | dome_height_inner = | dome_dia_outer = | dome_dia_inner = | minaret_quantity = | minaret_height = | spire_quantity = | spire_height = | site_area = | temple_quantity = | monument_quantity = | shrine_quantity = | inscriptions = | materials = | elevation_m = <!-- or | elevation_ft = --> | elevation_footnotes = | nrhp = | designated = | added = | refnum = | footnotes = }} [[Image:Paramaribo synagogue and mosque.JPG|thumb|Mosque Keizerstraat and the adjacent [[Neveh Shalom Synagogue]]]] [[സുരിനാം|സുരിനാമിലെ]] [[പരമാരിബൊ]]യിലെ ഇസ്ലാം പ്രചരണത്തിനായി [[Lahore Ahmadiyya Movement for the Propagation of Islam|ലാഹോർ അഹമദിയ്യ മൂവ്മെന്റിന്റെ]] ആസ്ഥാനം ആണ് '''മോസ്ക് കെയ്സർസ്രാട്ട്''' (5°49′43″N 55°9′36″W)."സുരിനാംസ് ഇസ്ലാമിറ്റിഷെ വെരിനെയിംഗ്" (SIV) [[Neveh Shalom Synagogue|നീവ്യ ഷാലോം സിനഗോഗിന്]] സമീപമുള്ള [[Keizerstraat|കെയ്സർസ്രാട്ടിൽ]] പള്ളി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. == ചരിത്രം == 1929-ൽ [[പരമാരിബൊ]]യിലെ മുസ്ലീം കമ്മ്യൂണിറ്റി സ്ഥാപിതമായി. ആദ്യ മസ്ജിദ്, മിനാരങ്ങളുള്ള ചതുരാകൃതിയിൽ മരം കൊണ്ടുള്ള ഒരു കെട്ടിടം 1932-ൽ പൂർത്തിയായി. 1979-ൽ [[ബോക്സിംഗ്]] ലെജന്റ് [[മുഹമ്മദ് അലി]] പള്ളി സന്ദർശിച്ചു. ഇപ്പോഴത്തെ പള്ളി 1984-ൽ പൂർത്തിയായി. == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == {{commonscat}} *[http://www.aaiil.org/text/news/newsbr/openingcanjiemosqueguyanacanefieldahmadiyya.shtml Opening of Canjie Mosque in Guyana – The Canefield Ahmadiyya Culture Centre Mosque Opens] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111111115744/http://www.aaiil.org/text/news/newsbr/openingcanjiemosqueguyanacanefieldahmadiyya.shtml |date=2011-11-11 }} *[http://www.cityofparamaribo.nl/read/keizerstraat City of Paramaribo, Keizerstraat] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120216024433/http://www.cityofparamaribo.nl/read/keizerstraat |date=2012-02-16 }} *[http://www.cityofparamaribo.nl/read/keizerstraat88 City of Paramaribo, Keizerstraat 88] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120216024441/http://www.cityofparamaribo.nl/read/keizerstraat88 |date=2012-02-16 }} {{Suriname-struct-stub}} {{Ahmadiyya-stub}} [[വർഗ്ഗം:പരമാരിബൊയിലെ കെട്ടിടങ്ങളും ഘടനകളും]] [[വർഗ്ഗം:ഇസ്ലാമിക വാസ്തുകല]] 75togxpj26fpuucj4e95p2gxsutxykp 0 466463 4617093 3808370 2026-05-04T03:55:15Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617093 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Vazhiyambalam}}പഴയ കാലത്ത് [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] ഗ്രാമവഴികളിൽ യാത്രികർക്ക് വിശ്രമിക്കാനും ക്ഷീണമകറ്റാനുമായി ഒരുക്കിയിരുന്ന വിശ്രമകേന്ദ്രങ്ങളാണ് '''വഴിയമ്പലങ്ങൾ'''. [[File:Vazhiyambalam.jpg|thumb| ഒരു വഴിയമ്പലം:[[കോട്ടയം ജില്ല]]യിലെ [[വിഴിക്കിത്തോട്]] ഗ്രാമത്തിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം.(പുനരുദ്ധരിച്ചത്)]] മിക്ക വഴിയമ്പലങ്ങളിലും യാത്രികർക്ക് ദാഹമകറ്റുന്നതിനും, ചുമട് ഇറക്കിവെക്കുന്നതിനും, കന്നുകാലികൾക്ക് വെള്ളം നൽകുന്നതിനുമുള്ള സംവിധാനങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു. ഇതിനായി പൊതുകിണറും, [[ചുമടുതാങ്ങി|ചുമടുതാങ്ങിയും]], കൽത്തൊട്ടിയും വഴിയമ്പലങ്ങളോട് അനുബന്ധമായി സജ്ജീകരിച്ചിരുന്നു.<ref name="vvn">{{cite web|url=http://www.mangalam.com/news/district-detail/114982-kottayam.html|title=ഓർമ്മകൾ പേറി വഴിയമ്പലം|date={{date|2017-06-05|MDY}}|accessdate={{date|2019-02-27|MDY}}|website=Mangalam}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name="tvn">{{cite web|url=https://m.madhyamam.com/local-news/trivandrum/2018/jun/03/496890|title=സംരക്ഷണമില്ല; തിരിച്ചൻകാവ് വഴിയമ്പലം നശിക്കുന്നു|date={{date|2018-06-03|MDY}}|accessdate={{date|2019-02-27|MDY}}|website=Madhyamam}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ചില വഴിയമ്പലങ്ങളിൽ വേനൽക്കാലത്ത് സൗജന്യമായി [[സംഭാരം|സംഭാര]] വിതരണവും<ref name="avn">{{cite web|url=http://suprabhaatham.com/മായാത്ത-മുദ്രയായി-വഴിയമ്/|title= മായാത്ത മുദ്രയായി വഴിയമ്പലം... |date={{date|2018-12-21|MDY}}|accessdate={{date|2019-02-27|MDY}}|website=suprabhaatham}}</ref>, [[വെറ്റില|വെറ്റയും]] [[അടയ്ക്ക|പാക്കും]] ഇടിക്കുന്നതിനുള്ള സൗകര്യവും ഉണ്ടായിരുന്നു. വലിയ [[കരിങ്കല്ല്|കരിങ്കൽ]] പാളിയിൽ കുഴികൾ നിർമ്മിച്ചാണ് വെറ്റയും പാക്കും ഇടിക്കുന്നതിനുള്ള സൗകര്യം ഒരുക്കിയിരുന്നത്.<ref name="vevn">{{cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/amp/thiruvananthapuram/malayalam-news/vembayam-1.1871145|title=നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പാരമ്പര്യം കാത്തുെവച്ച് വെമ്പായത്തെ വഴിയമ്പലം|date={{date|2017-04-16|MDY}}|accessdate={{date|2019-02-27|MDY}}|website=Mathrubhumi.com|archive-date=2019-12-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20191221164906/https://www.mathrubhumi.com/amp/thiruvananthapuram/malayalam-news/vembayam-1.1871145|url-status=dead}}</ref> == നിർമ്മാണ ശൈലി == നാല് കൽത്തൂണുകളിൽ ഉയർന്നു നിൽക്കുന്ന കെട്ടിടത്തിന്റെ മേൽക്കൂര ഒറ്റ മകുടത്തിൽ ഉറപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന രീതിയാണ്‌ സാധാരണ കണ്ടുവരുന്നത്.<ref name='vevn'/> ചിലയിടങ്ങളിൽ വഴിയമ്പലത്തിന്റെ മേൽക്കൂരയിലെ [[താഴികക്കുടം|താഴികക്കുടങ്ങൾ]] [[ക്ഷേത്രം (ആരാധനാലയം)|ക്ഷേത്രങ്ങളിലേതുപോലെ]] കീഴ്പ്പോട്ടാണുള്ളത്.<ref name='vvn'/> [[File:Vazhiyambalam_roof.jpg|thumb|[[താഴികക്കുടം|താഴികക്കുടങ്ങൾ]] കീഴ്പ്പോട്ടുള്ള ഒരു വഴിയമ്പലത്തിന്റെ മേൽക്കൂര.]] == ഇന്നത്തെ അവസ്ഥ == കേരളത്തിൽ സർവ്വ സാധാരണമായിരുന്ന വഴിയമ്പലങ്ങളിൽ ഏതാനും ചിലത് മാത്രമാണ് ഇന്ന് അവശേഷിക്കുന്നത്. അതിൽ തന്നെ കൂടുതലും ജിർണ്ണാവസ്ഥയിലാണ്. മിക്കയിടങ്ങളിലുമുണ്ടായിരുന്ന ചുമടുതാങ്ങിയും, കൽത്തൊട്ടിയും നഷ്ടപ്പെട്ടു.<ref name='tvn'/> എന്നാൽ പഴമയുടെ സ്മൃതിയുണർത്തുന്ന വഴിയമ്പലങ്ങളെ സംരക്ഷിച്ചു നിലനിർത്താൻ അതത് നാട്ടിലെ ജനങ്ങളും [[തദ്ദേശ ഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾ|തദ്ദേശസ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളും]] ചേർന്ന് ശ്രമങ്ങൾ നടത്തിവരുന്നു.<ref name='vvn'/> == അവലംബം == [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ കെട്ടിടങ്ങളും നിർമ്മിതികളും]] teocvgrfewuxccljlib71864elmdsk0 0 481943 4617059 4082869 2026-05-03T22:50:45Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617059 wikitext text/x-wiki {{Infobox software | name = '''ലിബ്രേഓഫീസ് കാൽക്ക്''' | logo = LibreOffice 7.5 Calc Icon.svg | logo size = 52px | screenshot = [[File:LibreOffice Calc 6.4.png|Libreoffice Calc 6.4|305px]] | caption = ലിബ്രേഓഫീസ് കാൽക്ക് 6.4 ഉബുണ്ടുവിൽ | collapsible = | developer = [[ദി ഡോക്യുമെന്റ് ഫൗണ്ടേഷൻ]] | status = സജീവം | latest release version = {{Latest stable software release/LibreOffice}} | latest release date = | operating system = [[ലിനക്സ്]], [[OS X]], [[മൈക്രോസോഫ്റ്റ് വിന്ഡോസ്]]<ref name="SystemReq">{{Cite web|url = https://www.libreoffice.org/get-help/system-requirements/|title = System Requirements|accessdate = 8 September 2011|last = [[The Document Foundation]]|year = n.d.}}</ref> and [[ഫ്രീ ബിഎസ്ഡി]]<ref name="FreeBSD">[http://www.freebsd.org/doc/en_US.ISO8859-1/books/handbook/desktop-productivity.html FreeBSD Handbook, 7.3.5 LibreOffice]</ref> | genre = [[Spreadsheet]] | license = [[Mozilla Public License|MPLv2.0]] (secondary license [[GNU General Public License|GPL]], [[GNU Lesser General Public License|LGPLv3+]] or [[Apache License 2.0]])<ref name="About">{{cite web | title = Licenses | url = https://www.libreoffice.org/download/license/ | publisher = [[ദി ഡോക്യുമെന്റ് ഫൗണ്ടേഷൻ]] | accessdate = 16 December 2015 | archive-date = 2016-02-11 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160211123201/http://www.libreoffice.org/download/license/ | url-status = dead }}</ref> | website = {{URL|https://www.libreoffice.org/discover/calc/}} }} [[ലിബ്രേഓഫീസ്|ലിബ്രെ ഓഫീസ്]] സ്യൂട്ടിന്റെ സ്പ്രെഡ്ഷീറ്റ് ആപ്ലിക്കേഷനാണ് '''ലിബ്രേഓഫീസ് കാൽക്ക്'''. <ref name="CalcHome">{{Cite web|url=https://www.libreoffice.org/discover/calc/|title=Calc, the LibreOffice spreadsheet program|last=|first=|date=|website=|publisher=[[The Document Foundation]]|archive-url=|archive-date=|dead-url=|accessdate=8 September 2011}}</ref><ref>{{cite book | first1=Richard | last1=Petersen | year=2011 | page=170 | title=Ubuntu 11. 04 Desktop Handbook | publisher=Surfing Turtle Press | isbn=1-936280-28-0 | url=https://books.google.com/books?id=CS7txn0x8OEC&pg=PA170 }}</ref> ഇത് മൈക്രോസോഫ്റ്റ് ഓഫീസ് സ്യൂട്ടിലുള്ള മൈക്രോസോഫ്റ്റ് എക്‌സെല്ലിന്‌ സമാനമാണ്. സൗജന്യമായ ഒരു ഓപ്പണ് സോഴ്സ് സോഫ്റ്റ്വെയറാണ് ലിബ്രേഓഫീസ് കാൽക്ക്. == വളർച്ച == 2010 ൽ ഓപ്പൺഓഫീസ്.ഓർഗിൽ നിന്ന് ഫോർക്ക് ചെയ്ത ശേഷം, ബാഹ്യ റഫറൻസുകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന ഗണിത സമവാക്യങ്ങളിലെ തകരാറുകൾ പരിഹരിക്കുന്നതിനും പുനർനിർമ്മാണത്തിനും ലിബ്രേഓഫീസ് കാൽക്ക് വിധേയമായി. ഇപ്രകാരം ശേഷി കൂട്ടിയതിനുശേഷം, ഒരു സ്പ്രെഡ്‌ഷീറ്റിൽ ലിബ്രേഓഫീസ് കാൽക്ക് ഇപ്പോൾ 1 ദശലക്ഷം വരികളെ മാക്രോ റഫറൻസിങ് പിന്തുണയ്ക്കുന്നുണ്ട്. <ref>https://arstechnica.com/information-technology/2011/01/the-document-foundation-announces-first-release-of-libreoffice/</ref> മൈക്രോസോഫ്റ്റ് എക്സൽ ഫയൽ ഫോർമാറ്റിൽ മിക്ക സ്പ്രെഡ്ഷീറ്റുകളും തുറക്കാനും സേവ് ചെയ്യാനും കാൽക്ക് വഴി സാധിക്കും. <ref>https://www.libreoffice.org/discover/calc/</ref> സ്പ്രെഡ്ഷീറ്റുകൾ PDF ഫയലുകളായി സേവ് ചെയ്യാനും ഇതിൽ സംവിധാനമുണ്ട്. ലിനക്സ്, മാകോസ്, മൈക്രോസോഫ്റ്റ് വിൻഡോസ് എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾക്കായി ഇപ്പോൾ കാൽക്ക് ലഭ്യമാണ്. മോസില്ല പബ്ലിക് ലൈസൻസിന് കീഴിൽ ലഭ്യമായ കാൽക്ക്, സ്വതന്ത്രവും ഓപ്പൺ സോഴ്‌സ് സോഫ്റ്റ്വെയറുമാണ്. <ref>{{Cite web |url=https://www.libreoffice.org/download/license/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-08-17 |archive-date=2016-02-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160211123201/http://www.libreoffice.org/download/license/ |url-status=dead }}</ref> == ഇതും കാണുക == * [[ലിബ്രേഓഫീസ്]] * [[ലിബ്രെഓഫീസ് ഡ്രോ]] == അവലംബം == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:സ്വതന്ത്ര ഓഫീസ് സ്യൂട്ട്]] [[വർഗ്ഗം:സ്വതന്ത്ര സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]] e6ufcs4efi5oekwzbkzxcickbq5tj6t 0 481956 4617060 4120415 2026-05-03T22:50:49Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617060 wikitext text/x-wiki {{Infobox software | title = '''ലിബ്രേഓഫീസ് ഡ്രോ''' | name = | logo = File:LibreOffice 7.5 Draw Icon.svg | screenshot = File:LibreOffice Draw 6.0.7.3 English.png | caption = ലിബ്രെഓഫീസ് ഡ്രോ 6.0.7.3 | author = | developer = [[The Document Foundation]] | released = {{Start date and age|2011|01|25}} | latest release version = {{Latest stable software release/LibreOffice}} | latest release date = | latest preview version = | latest preview date = | programming language = | operating system = [[Cross platform]] | platform = | size = | language = | genre = [[Vector graphics editor]] | license = [[Mozilla Public License|MPL v2]]<ref>{{Cite web|title=Licenses|url=https://www.libreoffice.org/download/license/|publisher=The Document Foundation|accessdate=2018-08-04|archive-date=2016-02-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20160211123201/http://www.libreoffice.org/download/license/|url-status=dead}}</ref> | website = {{URL|https://www.libreoffice.org/discover/draw/}} }} ഒരു സ്വതന്ത്ര ഓപ്പൺ സോഴ്‌സ് വെക്റ്റർ ഗ്രാഫിക്സ് എഡിറ്ററാണ് '''ലിബ്രേഓഫീസ് ഡ്രോ'''. <ref>https://www.libreoffice.org/discover/draw/</ref> ലിബ്രെ ഓഫീസ് സ്യൂട്ടിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന ഈ ആപ്ലിക്കേഷൻ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത് ഡോക്യുമെന്റ് ഫൗണ്ടേഷനാണ്. ഇതിലെ വിവിധങ്ങളായ ടൂളുകൾ ഉപയോഗിച്ച് സങ്കീർണ്ണമായ മാതൃകകളും, സാങ്കേതിക രൂപങ്ങളും സൃഷ്ടിക്കാൻ സാധിക്കും. <ref>https://www.techrepublic.com/article/how-to-add-draw-objects-into-your-libreoffice-documents/</ref> ലിബ്രേഓഫീസ് ഡ്രോ സേവ് ചെയ്യാനായി .ഒഡിഎഫ് ഫോർമാറ്റ് ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഫ്ലോ‌ചാർ‌ട്ടുകൾ‌, സാങ്കേതിക ഡ്രോയിംഗുകൾ‌, ബ്രോഷറുകൾ‌, പോസ്റ്ററുകൾ‌, ഫോട്ടോ ഗാലറികൾ‌, ആൽബങ്ങൾ‌ എന്നിവ നിർമ്മിക്കാൻ ഡ്രോ ഉപയോഗിക്കാം. ലിബ്രെഓഫീസിന്റെ മറ്റ് ഘടകങ്ങളെപ്പോലെ ലിനക്സ്, മാക് ഓഎസ്, മൈക്രോസോഫ്റ്റ് വിൻഡോസ് എന്നിവയിൽ ഡ്രോ പ്രവർത്തിപ്പിക്കാൻ കഴിയും. <ref>https://libreofficehelp.com/create-your-first-drawing-using-libreoffice-draw/</ref> ==പതിപ്പുകൾ == ലിബ്രേഓഫീസ് ഡ്രോയുടെ ആദ്യ പതിപ്പ് 2011 ജനുവരി 25 ന് പുറത്തിറങ്ങി. <ref>https://blog.documentfoundation.org/blog/2011/01/25/the-document-foundation-launches-libreoffice-3-3/</ref> == ഇതും കാണുക == * [[ലിബ്രേഓഫീസ്]] * [[ലിബ്രേഓഫീസ് കാൽക്ക്]] == അവലംബം == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:സ്വതന്ത്ര ഓഫീസ് സ്യൂട്ട്]] [[വർഗ്ഗം:സ്വതന്ത്ര സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]] hl9oxgmyeka5r5dmtadga6hp8y8iibe 0 488017 4617012 4100748 2026-05-03T13:37:50Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617012 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Yukihiro Matsumoto}} {{Infobox person |name = Yukihiro Matsumoto<br/>まつもと ゆきひろ |image = Yukihiro Matsumoto.JPG |caption = Yukihiro Matsumoto at the [[ACM International Collegiate Programming Contest]] in Tokyo, 14 March 2007 |nationality = Japanese |children = 4 |occupation = Computer scientist, programmer, author |known_for = [[Ruby (programming language)|Ruby]] |native_name = 松本 行弘 |other_names = Matz |birth_date = {{birth date and age|df=yes|1965|4|14}} |birth_place = [[Osaka Prefecture]], Japan }} [[File:Yukihiro Matsumoto EuRuKo 2011.jpg|thumb|യൂറോകോ 2011 ൽ കീനോട്ട് പ്രസംഗം നടത്തിയ മാറ്റ്സുമോട്ടോ]] [[File:Matz.jpg|thumb|2012 ൽ [[സ്വതന്ത്ര സോഫ്‌റ്റ്‌വെയർ സമിതി|ഫ്രീ സോഫ്റ്റ്‌വേർ ഫൗണ്ടേഷന്റെ]] ഒരു അവാർഡ് മാറ്റ്സുമോട്ടോ സ്വീകരിച്ചു]] [[റൂബി]] പ്രോഗ്രാമിംഗ് ഭാഷയുടെ മുഖ്യ ഡിസൈനറും 'മാറ്റ്സസ് റൂബി ഇന്റർപ്രെറ്റർ' (എംആർഐ) എന്ന സോഫ്റ്റ്‌വെയറിന്റെ ഉപജ്ഞാതാവുമാണ് ജാപ്പനീസ് കമ്പ്യൂട്ടർ ശാസ്ത്രജ്ഞനും സോഫ്റ്റ്‌വേർ പ്രോഗ്രാമറുമായ '''യുകിഹിരോ മാറ്റ്സുമോട്ടോ''' (ま つ も ゆ き മാറ്റ്സുമോട്ടോ യൂക്കിഹിരോ, ജനനം: ഏപ്രിൽ 14, 1965). അദ്ദേഹത്തിന്റെ പെരുമാറ്റം റൂബി കമ്മ്യൂണിറ്റിയിൽ ഒരു മുദ്രാവാക്യം കൊണ്ടുവന്നു: "മാറ്റ്സ് നല്ലവനാണ്, അതിനാൽ ഞങ്ങൾ നല്ലവരാണ്", സാധാരണയായി മിനസ്വാൻ എന്ന് ചുരുക്കനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. 2011 ലെ കണക്കനുസരിച്ച്, സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിലെ ഒരു ഓൺലൈൻ ക്ലൗഡ് പ്ലാറ്റ്‌ഫോം-എ-സർവീസായ ഹെറോക്കിലെ റൂബിയുടെ ചീഫ് ആർക്കിടെക്റ്റാണ് മാറ്റ്സുമോട്ടോ. രാകുതൻ ഇൻ‌കോർപ്പറേറ്റിലെ ഗവേഷണ വികസന സംഘടനയായ രാകുതൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്‌നോളജിയുടെ ഒരു ഫെലോ ആണ് അദ്ദേഹം. 2014 ജൂണിൽ ആരംഭിക്കുന്ന വാസിലി ഇൻ‌കോർപ്പറേഷന്റെ സാങ്കേതിക ഉപദേഷ്ടാവായി അദ്ദേഹം നിയമിതനായി. <ref>{{cite web|url=http://vasily.jp/category/press/|title=PRESSRELEASE - 株式会社VASILY(ヴァシリー)|work=vasily.jp|access-date=2019-10-12|archive-date=2014-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20140629135704/http://vasily.jp/category/press/|url-status=dead}}</ref> ==മുൻകാലജീവിതം== ജപ്പാനിലെ ഒസാക്ക പ്രിഫെക്ചറിൽ ജനിച്ച അദ്ദേഹം നാലാം വയസ്സിൽ ടോട്ടോറി പ്രിഫെക്ചറിൽ വളർന്നു. ജപ്പാൻ ഇൻ‌കോർപ്പറേഷൻ നടത്തിയ ഒരു അഭിമുഖത്തിൽ, ഹൈസ്കൂൾ അവസാനിക്കുന്നതുവരെ അദ്ദേഹം സ്വയം പഠിച്ച(self-taught) പ്രോഗ്രാമറായിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://www.japaninc.com/article.php?articleID=828|title=The Man Who Gave Us Ruby|work=japaninc.com}}</ref>സുകുബ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് ഇൻഫർമേഷൻ സയൻസ് ബിരുദം നേടി. അവിടെ പ്രോഗ്രാമിംഗ് ഭാഷകളെയും [[കംപൈലർ|കംപൈലറുകളെയും]] കുറിച്ചുള്ള ഇക്വോ നകറ്റയുടെ ഗവേഷണ ലാബിൽ അംഗമായിരുന്നു. ==ജോലി== ജാപ്പനീസ് ഓപ്പൺ സോഴ്‌സ് കമ്പനിയായ നെറ്റ്ലാബ്.ജെപി(netlab.jp)യിൽ ജോലി ചെയ്യുന്നു. ജപ്പാനിലെ ഓപ്പൺ സോഴ്‌സ് സുവിശേഷകന്മാരിൽ ഒരാളായി മാറ്റ്സുമോട്ടോ അറിയപ്പെടുന്നു. ഇമാക്സ് അധിഷ്ഠിത മെയിൽ ഉപയോക്തൃ ഏജന്റായ സിമെയിൽ(cmail) ഉൾപ്പെടെ നിരവധി ഓപ്പൺ സോഴ്‌സ് ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ അദ്ദേഹം ഇമാക്സ് ലിസ്പിൽ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. ജപ്പാന് പുറത്ത് അറിയപ്പെടുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ സോഫ്റ്റ്വെയറാണ് റൂബി.<ref>{{cite web|url=http://www.oreilly.com/pub/au/714|title=Yukihiro Matsumoto|date=1 February 2013|work=oreilly.com}}</ref> ===റൂബി=== റൂബി പ്രോഗ്രാമിംഗ് ഭാഷയുടെ ആദ്യ പതിപ്പ് 1995 ഡിസംബർ 21 ന് മാറ്റ്സുമോട്ടോ പുറത്തിറക്കി.<ref>[http://eigenclass.org/hiki/ruby+0.95 More archeolinguistics: unearthing proto-Ruby] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20151106023204/http://eigenclass.org/hiki/ruby+0.95 |date=6 November 2015 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://blade.nagaokaut.ac.jp/cgi-bin/scat.rb/ruby/ruby-talk/382|title=<nowiki>[ruby-talk:00382] Re: history of ruby</nowiki>|work=nagaokaut.ac.jp|access-date=2019-10-13|archive-date=2011-07-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20110716133016/http://blade.nagaokaut.ac.jp/cgi-bin/scat.rb/ruby/ruby-talk/382|url-status=dead}}</ref>ഭാഷയുടെ റഫറൻസ് നടപ്പാക്കലായ എം‌ആർ‌ഐ (മാറ്റ്സിന്റെ റൂബി ഇന്റർ‌പ്രെറ്ററിനായി) വികസിപ്പിക്കുന്നതിന് അദ്ദേഹം ഇപ്പോഴും നേതൃത്വം നൽകുന്നു. ===എംറൂബി=== റൂബിയുടെ പുതിയ നടപ്പാക്കലിനായി 2012 ഏപ്രിലിൽ മാറ്റ്സുമോട്ടോ തന്റെ ഓപ്പൺ സോഴ്സ് പതിപ്പ് ഇറക്കി ഇത് എംറൂബി എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു<ref>{{cite web|url=https://github.com/mruby/mruby|title=mruby: Lightweight Ruby|date=2 November 2017|publisher=|via=GitHub}}</ref><ref>{{cite web|url=http://matt.aimonetti.net/posts/2012/04/20/mruby-and-mobiruby/|title=mruby and MobiRuby - Matt Aimonetti|author=Matt Aimonetti|work=aimonetti.net}}</ref> അദ്ദേഹത്തിന്റെ വെർച്വൽ മെഷീനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഏറ്റവും ചുരുങ്ങിയ നടപ്പാക്കലാണിത്, ഇത് റിറ്റെവിം എന്നറിയപ്പെടുന്നു, കൂടാതെ മെമ്മറി കാൽപ്പാടുകൾ ചെറുതും പ്രകടനം ഒപ്റ്റിമൈസുചെയ്യുമ്പോഴും മറ്റ് പ്രോഗ്രാമുകളിൽ റൂബിയെ ഉൾപ്പെടുത്താൻ സോഫ്റ്റ്‌വേർ ഡെവലപ്പർമാരെ അനുവദിക്കുന്നതിനാണ് ഇത് രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ===സ്ട്രീം=== റൂബി, എർലാംഗ്, മറ്റ് ഫംഗ്ഷണൽ പ്രോഗ്രാമിംഗ് ഭാഷകൾ എന്നിവയിൽ നിന്നുള്ള സ്വാധീനത്തോടെ ഷെല്ലിന് സമാനമായ ഒരു പ്രോഗ്രാമിംഗ് മോഡലിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു കൺകറന്റ് ഭാഷയായ സ്ട്രീം എന്ന പുതിയ സ്ക്രിപ്റ്റിംഗ് ഭാഷയിൽ 2014 ഡിസംബറിൽ മാറ്റ്സുമോട്ടോ ഓപ്പൺ സോഴ്സ് പതിപ്പിറക്കി അതിനെ സ്ടീം എന്ന പേരിലറിയപ്പെടുന്നു. <ref>{{cite web|url=https://github.com/matz/streem|title=matz/streem|work=GitHub}}</ref> ===ട്രെഷർ ഡാറ്റ=== ട്രെഷർ ഡാറ്റയുടെ നിക്ഷേപകനായി മാറ്റ്സുമോട്ടോയെ ലിസ്റ്റിലുൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; കമ്പനിയുടെ പല പ്രോഗ്രാമുകളായ ഫ്ലൂയന്റ് റൂബിയെ അവരുടെ പ്രാഥമിക ഭാഷയായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://www.treasuredata.com/company|title=Company - Treasure Data|publisher=|access-date=2019-10-13|archive-date=2015-05-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150503031037/http://www.treasuredata.com/company|url-status=dead}}</ref> ==അവലംബം== [[വർഗ്ഗം:റൂബി പ്രോഗ്രാമിങ് ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:1965-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] pxjjor0xzupagaq5ng6pwx7hrz4sph5 0 489752 4617049 4559452 2026-05-03T20:49:33Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617049 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist|name=The Earl of Rosse|image=William Parsons, 3rd Earl of Rosse by Maull and Polyblank crop.jpg|image_size=200px|caption=William, 3rd Earl of Rosse|birth_date={{birth date|1800|6|17|df=y}}|birth_place=[[York]]|death_date={{death date and age|1867|10|31|1800|6|17|df=y}}|death_place=[[Monkstown, County Dublin]]|residence=|citizenship=|nationality=|field=[[Astronomy]]|work_institutions=|alma_mater=|doctoral_advisor=|doctoral_students=|known_for=[[telescope]]|author_abbrev_bot=|author_abbrev_zoo=|influences=|influenced=|prizes=[[Royal Medal]] {{small|(1851)}}|footnotes=|signature=}} '''വില്ല്യം പാഴ്സൺസ് (റോസെ പ്രഭു : 17 ജൂൺ 1800 - 31 ഒക്ടോബർ 1867)''' നിരവധി ദൂരദർശിനികൾ നിർമ്മിച്ച ഒരു ആംഗ്ലോ-ഐറിഷ് ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്നു .<ref>{{Cite journal|title=William Parsons, third Earl of Rosse|last=Michael Parsons, 6th Earl of Rosse|authorlink=Michael Parsons, 6th Earl of Rosse|date=Autumn 1968|journal=Hermathena|issue=107|pages=5–13|publisher=Trinity College Dublin|jstor=23040086|accessdate=2013-06-18|url=http://www.tcd.ie/Secretary/FellowsScholars/discourses/discourses/1968_Lord%20Rosse%20on%20W.%20Parsons.pdf}}</ref> <ref name="obit_mnras">{{Cite journal|title=Williams Parson, Earl of Rosse|journal=[[Monthly Notices of the Royal Astronomical Society]]|volume=29|pages=123–130|publisher=[[Royal Astronomical Society]]|date=1869|bibcode=1868MNRAS..29....2T|url=http://articles.adsabs.harvard.edu/full/seri/MNRAS/0029//0000123.000.html|accessdate=7 June 2017|archive-date=2022-02-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226173158/https://articles.adsabs.harvard.edu//full/seri/MNRAS/0029//0000123.000.html|url-status=dead}}</ref> 1845 ൽ അദ്ദേഹം നിർമ്മിച്ച 72 ഇഞ്ച് ദൂരദർശിനി, " പാർസൺസ്റ്റൗണിന്റെ ലെവിയാത്തൻ " എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇത് അപ്പർച്ചർ വലിപ്പത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആരംഭം വരെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദൂരദർശിനിയായിരുന്നു.<ref name="amazing-space.stsci.edu">{{Cite web|url=http://amazing-space.stsci.edu/resources/explorations//groundup/lesson/scopes/rosse/index.php|title=Telescopes: Lord Rosse’s Reflectors|access-date=2012-09-03|publisher=Amazing-space.stsci.edu}}</ref> ഇംഗ്ലണ്ടിലെ യോർക്കിൽ സർ ലോറൻസ് പാർസന്റെ മകനായി ജനിച്ചു. <ref>The York Courant, Monday 23 June 1800; Archives and Local History, York Explore Centre, Museum Street, York YO1 7DS</ref> ഡബ്ലിനിലെ ട്രിനിറ്റി കോളേജ്, ഓക്സ്ഫോർഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ മഗ്ഡലൻ കോളേജ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് വിദ്യാഭ്യാസം നേടിയ അദ്ദേഹം 1822 ൽ ഗണിതശാസ്ത്രത്തിൽ ഫസ്റ്റ് ക്ലാസ് നേടി വിജയിച്ചു. 1841 ഫെബ്രുവരിയിൽ പിതാവ് മരിച്ചപ്പോൾ അയർലന്റിലെ വലിയൊരു എസ്റ്റേറ്റും പ്രഭുപദവിയും അദ്ദേഹത്തിന് പാരമ്പര്യമായി കൈമാറിക്കിട്ടി. റോസ് പ്രഭു 1836 ഏപ്രിൽ 14 ന് ജോൺ വിൽമർ ഫീൽഡിന്റെ മകളായ മേരി ഫീൽഡിനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. അവർക്ക് ആകെ പതിമൂന്ന് കുട്ടികൾ ജനിച്ചു. പക്ഷേ നാല് ആൺമക്കൾ മാത്രമാണ് ജീവിതത്തെ അതിജീവിച്ചത്. <ref>Hughes, Stefan (2012). Catchers of the Light: The Astrophotographers' Family History. Google Books. p. 1085. {{ISBN|978-1620509616}}. https://books.google.com/books?id=iZk5OOf7fVYC&pg=PA1085.</ref> == അവലംബം == {{Reflist|30em}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * Hansard 1803–2005: * [http://www.klima-luft.de/steinicke/ngcic/persons/rosse3.htm ആദ്യം കണ്ടതിന് പാർസണുകൾക്ക് ക്രെഡിറ്റ് ചെയ്ത താരാപഥങ്ങളുടെ പട്ടിക] * [http://articles.adsabs.harvard.edu/full/seri/MNRAS/0029//0000124.000.html വില്യം പാർസന്റെ ജീവചരിത്രം 1868-ൽ ഒരു മരണവാർത്തയായി എഴുതി '', റോയൽ ആസ്ട്രോണമിക്കൽ സൊസൈറ്റിയുടെ പ്രതിമാസ അറിയിപ്പുകളിൽ'' പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു] * [http://www.birrcastle.com/ ദൂരദർശിനി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ബിർർ കാസിലിന്റെ വെബ്‌സൈറ്റിന് ചരിത്രപരമായ ചില വിവരങ്ങളുണ്ട്] * {{Cite web|url=http://www.thepeerage.com/p1279.htm#i12787|title=Person Page - 1279|last=Lundy|first=Darryl|publisher=The Peerage}} [[വർഗ്ഗം:ബ്രിട്ടീഷ് ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞർ]] [[വർഗ്ഗം:1867-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:1800-ൽ ജനിച്ചവർ]] rn0abn98uq2znlwuweuo9xumvyaja8x 0 491852 4617092 3936550 2026-05-04T03:49:07Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617092 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Vallathol Museum}} {{Infobox Museum |name = വള്ളത്തോൾ മ്യൂസിയം (Vallathol Museum) |image = Vallathol Samadhi Cheruthuruthi.jpg |imagesize = | caption = വള്ളത്തോൾ സമാധി, ചെറുതുരുത്തി |map_type = |coordinates = {{coord|10.749453|76.274580|display=inline}} |established = |location = [[Vallathol Nagar|വള്ളത്തോൾ നഗർ]], [[Cheruthuruthi|ചെറുതുരുത്തി]], [[Thrissur District|തൃശൂർ ജില്ല]] |type = [[Museum|മ്യൂസിയം]] |visitors = |director = |curator = |publictransit= |website = }} [[കവിത്രയം|കവിത്രയങ്ങളിലൊരാളും]] [[കേരളകലാമണ്ഡലം|കേരളകലാമണ്ഡലത്തിന്റെ]] സ്ഥാപകനുമായ [[Vallathol Narayana Menon|വള്ളത്തോൾ നാരായണമേനോന്റെ]] സ്മരണയ്ക്കായി സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട സ്മാരകമാണ് '''വള്ളത്തോൾ മ്യൂസിയം'''. [[തൃശൂർ ജില്ല]]യിൽ, [[Bharathappuzha|ഭാരതപ്പുഴ]]യുടെ തീരത്ത്&nbsp; [[Cheruthuruthi|ചെറുതുരുത്തി]]യിലെ [[Vallathol Nagar|വള്ളത്തോൾ നഗറിലാണ്]] ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.&nbsp;വള്ളത്തോളിന്റെ സാഹിത്യരചനകൾ, സാമൂഹിക സംഭാവനകൾ, ലഭിച്ച ബഹുമതികൾ, ചിത്രങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ഇവിടെ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. വള്ളത്തോളിന്റെ ഭവനം തന്നെയാണ് മ്യൂസിയമായി സംരക്ഷിച്ചിട്ടുള്ളത്.<ref>{{cite web |url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-10-01/kochi/30232877_1_museum-vallathol-narayana-menon-stench |title=Stench, not cultural fragrance, welcomes visitors in Vallathol museum |publisher=Time of India |accessdate=2013-05-20 |archive-date=2013-06-16 |archive-url=https://archive.today/20130616105847/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-10-01/kochi/30232877_1_museum-vallathol-narayana-menon-stench |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.keralaholidays247.com/vallathol-museum/ |title=Vallathol Museum |publisher=Kerala Holidays |accessdate=2013-05-20 |archive-date=2011-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111223121937/http://www.keralaholidays247.com/vallathol-museum/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.kalamandalam.org/culturaltourism.asp |title=The Art-Gallery |publisher=Kerala Kalamandalam |accessdate=2013-05-20 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.webindia123.com/city/kerala/thrissur/destinations/touristattractions/keralakalamandalam.htm |title=Kerala Kalamandalam |publisher=WebIndia123 |accessdate=2013-05-20}}</ref> ==അവലംബം== {{reflist}} {{Thrissur topics}} {{Tourist attractions in Thrissur}} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:മ്യൂസിയങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:വള്ളത്തോൾ നാരായണമേനോൻ]] pfmxcv49xwo0wfljee9lteidx98u7sk 0 497068 4617186 3808673 2026-05-04T11:44:35Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617186 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Work (painting)}} {{Infobox Artwork | image_file=Ford Madox Brown - Work - artchive.com.jpg | backcolor=#FBF5DF | painting_alignment=right | image_size=450px | title=Work (Manchester) | artist=[[Ford Madox Brown]] | year=1865 | medium=[[Oil painting|Oil on canvas]] | height_imperial=53.9 | width_imperial=77.9 | metric_unit=cm | imperial_unit=in | city=[[Manchester]], England | museum=[[Manchester Art Gallery]] }} {{Infobox Artwork | image_file=Ford Madox Brown - Work - Google Art Project.jpg | painting_alignment=right | image_size=450px | title=Work (Birmingham) | artist=[[Ford Madox Brown]] | year=1863 | medium=[[Oil painting|Oil on canvas]] | height_metric=68.4 | width_metric=99.9 | metric_unit=cm | imperial_unit=in | city=[[Birmingham]], England | museum=[[Birmingham Museum and Art Gallery]] }} ബ്രിട്ടീഷ് ചിത്രകാരനായ [[ഫോർഡ് മാഡോക്സ് ബ്രൗൺ|ഫോർഡ് മഡോക്സ് ബ്രൗൺ]] ചിത്രീകരിച്ച ഒരു കലാസൃഷ്ടിയാണ് '''വർക്ക്''' (1852–1865). ഈ ചിത്രം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട നേട്ടമായി പൊതുവെ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇതിന്റെ രണ്ട് പതിപ്പുകളിൽ നിലവിലുണ്ട്. [[വിക്ടോറിയൻ കാലഘട്ടം|വിക്ടോറിയൻ]] സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥയുടെ സമഗ്രതയും ഗ്രാമീണരിൽ നിന്ന് നഗര സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലേക്കുള്ള മാറ്റവും അക്ഷരാർത്ഥത്തിലും വിശകലനപരമായും ചിത്രീകരിക്കാൻ ഈ ചിത്രത്തിൽ ശ്രമിക്കുന്നു. ബ്രൗൺ 1852-ൽ പെയിന്റിംഗ് ആരംഭിക്കുകയും 1865-ൽ പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മറ്റ് നിരവധി ചിത്രങ്ങൾക്കൊപ്പം ഈ ചിത്രവും പ്രദർശിപ്പിക്കാൻ ഒരു പ്രത്യേക എക്സിബിഷൻ അദ്ദേഹം സജ്ജമാക്കി. ഈ ചിത്രം പ്രീ-റാഫെലൈറ്റ് കലയുടെ അറിയപ്പെടുന്ന സമാഹർത്താവ് [[Thomas Plint|തോമസ് പ്ലിന്റാണ്]] ചിത്രീകരണത്തിന് നിയോഗിച്ചത്.<ref name=ODNB>Dianne Sachko Macleod, "Plint, Thomas Edward (1823–1861)", ''Oxford Dictionary of National Biography'', Oxford University Press, Sept 2004</ref> 684 × 990 മില്ലിമീറ്റർ വലിപ്പമുള്ള രണ്ടാമത്തെ പതിപ്പ് ചെറുതാണ്. 1859-ൽ ചിത്രീകരണത്തിന് നിയോഗിച്ചു. 1863-ൽ പൂർത്തിയായി. ഇത് ഇപ്പോൾ [[Birmingham Museum and Art Gallery|ബർമിംഗ്ഹാം മ്യൂസിയം ആന്റ് ആർട്ട് ഗാലറിയിൽ]] കാണപ്പെടുന്നു. മാഞ്ചസ്റ്റർ പതിപ്പുമായി ഇത് വളരെ സാമ്യമുള്ളതാണ്. എന്നിരുന്നാലും കമ്മീഷണറുടെ ഭാര്യയായ നീല കുടയുള്ള സ്ത്രീയുടെ മുഖം ശ്രീമതി ബ്രൗണിന് പകരം മരിയ ലീതാർട്ടിന്റെതായാണ് ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref>[http://www.preraphaelites.org/the-collection/1927P349/work/ Page on the "Birmingham Museums & Art Gallery Pre-Raphaelite Online Resource"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200114053203/http://www.preraphaelites.org/the-collection/1927P349/work/ |date=2020-01-14 }}, accessed, 14 February 2015</ref> "[[Navvy|ഖനകൻ]]" എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു കൂട്ടം ആളുകൾ ഒരു തുരങ്കം പണിയുന്നതിനായി റോഡ് കുഴിക്കുന്ന രംഗം ചിത്രീകരിക്കുന്നു. [[Typhus|ടൈഫസ്]], [[കോളറ|കോളറ]] എന്നിവയുടെ ഭീഷണിയെ നേരിടാൻ ലണ്ടനിലെ അഴുക്കുചാൽ സംവിധാനത്തിന്റെ വിപുലീകരണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. തൊഴിലാളികൾ പെയിന്റിംഗിന്റെ മധ്യഭാഗത്താണ്. അവരുടെ ഇരുവശത്തും തൊഴിലില്ലാത്തവരോ വിശ്രമവേള വിഭാഗക്കാരെയോ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നവരോ ആണ്. തൊഴിലാളികൾക്ക് പിന്നിൽ കുതിരപ്പുറത്തു രണ്ട് സമ്പന്ന വ്യക്തികളുണ്ട്. ഖനനം നടക്കുന്നതിലൂടെ റോഡിലൂടെയുള്ള അവരുടെ സഞ്ചാരം തടസ്സപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.<ref>Biome, Albert, "Ford Madox Brown, Carlyle, and Karl Marx: Meaning and Mystification of Work in the Nineteenth Century", ''Arts Magazine'', September 1981</ref> ചിത്രം ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തെ ചിത്രീകരിക്കുന്നു. പോസ്റ്ററുകളും "ബോബസ്" സ്ഥാനാർത്ഥിയുടെ പേരിനൊപ്പം സാൻഡ്‌വിച്ച് ബോർഡുകൾ വഹിക്കുന്ന പോസ്റ്ററുകളും ആളുകളും ഇതിന് തെളിവാണ്. ഒരു കവർച്ചക്കാരന്റെ സാന്നിധ്യത്തെക്കുറിച്ചും ഒരു പോസ്റ്റർ ശ്രദ്ധ ആകർഷിക്കുന്നു.<ref>Curtis, Gerald, ''Ford Madox Brown's Work: An Iconographic Analysis'', "The Art Bulletin", Vol. 74, No. 4 (Dec. 1992), pp. 623–636.</ref> ഈ സംഭവസ്ഥലം ലണ്ടനിലെ [[Hampstead|ഹാംപ്‌സ്റ്റെഡിലെ]] ഹീത്ത് സ്ട്രീറ്റിലെ മൗണ്ടിന്റെ കൃത്യമായ ചിത്രീകരണമാണ്. അവിടെ ഒരു വശത്തെ റോഡ് പ്രധാന റോഡിന് മുകളിലേക്ക് ഉയർന്ന് അതിനൊപ്പം പോകുന്നു. 1852-ൽ ബ്രൗൺ ഈ സ്ഥലത്തെക്കുറിച്ച് വിശദമായ പഠനം നടത്തി. == പശ്ചാത്തലവും സ്വാധീനവും == [[Image:William Hogarth 029.jpg|thumb|250px|ഹൊഗാർട്ട്, ഹ്യൂമർസ് ഓഫ് എ ഇലക്ഷൻ: ചെയർ അംഗം. ഒരു എംപിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുയായികൾ വഹിക്കുന്നു, ടോറി ഗ്രാമീണ തൊഴിലാളിയും വിഗ് അർബൻ എന്റർടെയ്‌നറും പരസ്പരം പോരടിക്കുന്നു.]] ആധുനിക ബ്രിട്ടീഷ് ജോലിക്കാരൻ കൂടുതൽ മനോഹരമായ ഇറ്റാലിയൻ [[Lazzaroni (Naples)|ലാസറോൺ]] (യഥാർത്ഥത്തിൽ, "ജനക്കൂട്ടം" [[നേപ്പിൾസ്|നേപ്പിൾസിലെ]] തെരുവ് ആളുകളെ പരാമർശിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു) പോലെ കലയ്ക്ക് അനുയോജ്യമായ വിഷയമാകുമെന്ന് തെളിയിക്കാൻ താൻ ഉദ്ദേശിച്ചിരുന്നുവെന്ന് ബ്രൗൺ വിശദീകരിച്ചു.<ref>[http://www.infoplease.com/dictionary/brewers/lazarone.html Infoplease] definition, originally taken from the ''Dictionary of Phrase and Fable'', E. Cobham Brewer, 1894.</ref>ഹാംപ്സ്റ്റെഡിലെ ഹീത്ത് സ്ട്രീറ്റിൽ അദ്ദേഹം പെയിന്റിംഗ് ക്രമപ്പെടുത്തി. അതിൽ അദ്ദേഹം വിശദമായ പഠനം നടത്തി. ലണ്ടന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശത്തുള്ള ഒരു സമ്പന്ന പ്രദേശമായിരുന്നു അക്കാലത്ത് ഹാംപ്സ്റ്റെഡ്, അത് അതിവേഗം വികസിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. നഗരത്തിലെ പുതിയ അഴുക്കുചാൽ, ഡ്രെയിനേജ് സംവിധാനങ്ങളുടെ വികസനവും നവീകരണത്തിന്റെ ഒരു ഏജന്റ് എന്ന നിലയിൽ പത്രങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി ചർച്ച ചെയ്യപ്പെട്ടു. "ബോബസ്" എന്ന കഥാപാത്രം [[Thomas Carlyle|തോമസ് കാർലൈലിന്റെ]] രചനകളിൽ അഴിമതിക്കാരനായ ഒരു ബിസിനസുകാരന്റെ പ്രതീകമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരനെന്ന നിലയിൽ സ്വയം മാർക്കറ്റ് ചെയ്യാൻ തന്റെ പണം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ബ്രൗണിന്റെ പ്രധാന കലാപരമായ മാതൃക [[വില്യം ഹോഗാർഥ്|വില്യം ഹൊഗാർട്ടിന്റെ]] പ്രത്യേകിച്ചും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങളായ [[Humours of an Election|ഹ്യൂമർസ് ഓഫ് ആൻ ഇലക്ഷൻ]], അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രിന്റുകൾ [[Beer Street and Gin Lane|ബിയർ സ്ട്രീറ്റ് ആന്റ് ജിൻ ലെയ്ൻ]] തുടങ്ങിയ രചനകളായിരുന്നു. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പെയിന്റിംഗുകൾ ബ്രിട്ടീഷ് സമൂഹത്തിന്റെ സജീവത്വവും അഴിമതിയും ചിത്രീകരിക്കുന്നു. അതേസമയം പ്രിന്റുകൾ ദാരിദ്ര്യവും സമൃദ്ധിയും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം വ്യക്തമാക്കുന്നു. പെയിന്റിംഗിൽ ജോലി ചെയ്യുന്നതിനിടെ, ഹൊഗാർട്ടിന്റെ ആരാധകരും അനുയായികളുമായി സ്വയം കണ്ട കലാകാരന്മാരെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിന് ബ്രൗൺ [[Hogarth Club|ഹൊഗാർട്ട് ക്ലബ്]] സ്ഥാപിച്ചു. [[Image:Rustic civility.jpg|thumb|left|250px|[[William Collins (painter)|വില്യം കോളിൻസ്]] ചിത്രീകരിച്ച ''റസ്റ്റിക് സിവിലിറ്റി'' (1833) ഒരു സാമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയെയും വിഷ്വൽ ഐക്യത്തെയും ചിത്രീകരിക്കുന്നു. കുതിരപ്പുറത്ത് കടന്നുപോകുന്ന കുലീനവർഗ്ഗത്തിലെ അംഗങ്ങളെ നോക്കി കുട്ടി തന്റെ നെറ്റി ചുളിക്കുന്നു.(ഒരു നിഴൽ പോലെ കാണാം)|കണ്ണി=Special:FilePath/Rustic_civility.jpg]] [[John Constable|ജോൺ കോൺസ്റ്റബിൾ]], [[William Collins (painter)|വില്യം കോളിൻസ്]] തുടങ്ങിയ കലാകാരന്മാരുടെ രചനകളുടെ പ്രതീകമായ ഈ രചനയുടെ നാടൻ വശങ്ങൾ മനോഹരമായി സ്ഥാപിതമായ പാരമ്പര്യത്തെ വരച്ചുകാട്ടുന്നു. ഹൊഗാർട്ടിന്റെ ശൈലിയിലെ ആക്ഷേപഹാസ്യവും വിമർശനാത്മകവുമായ വശങ്ങൾ ബ്രൗണിന്റെ പ്രീ-റാഫെലിറ്റിസവുമായി യോജിക്കുന്നു. വൈരുദ്ധ്യ വിശദാംശങ്ങളിൽ ചിത്രങ്ങളുടെ ഉപരിതലത്തിലെ സങ്കീർണതകളിൽ തീവ്രമായ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു. == കഥാപാത്രങ്ങളും പ്രവർത്തനവും == [[File:Navvy.jpg|thumb|upright|യുവ ഖനകനും (മണ്ണ് കോരിമാറ്റുന്നു) വൃദ്ധനായ ഖനകനും ([[നീറ്റുകക്ക]] അരിക്കുന്നു)]] ===തൊഴിലാളികൾ=== പ്രധാന മാതൃകയായ യുവ ജോലിക്കാരൻ പ്ലാറ്റ്ഫോമിൽ ഒരു ദ്വാരത്തിൽ പുറകിലെ ഒരു വലിയ കൂമ്പാരത്തിൽ നിന്ന് മണ്ണ് കോരിയിടുകയാണ്. അയാളുടെ അടിയിൽ മറ്റൊരു ജോലിക്കാരൻ ഭൂമിക്കടിയിൽ ഒരു ഭാഗത്ത് നിന്ന് മണ്ണ് കുഴിച്ച് പ്ലാറ്റ്ഫോമിലേക്ക് കോരിയിടുകയാണ്. ദ്വാരത്തിൽ നിന്ന് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന ഒരു കൈയുടെയും കോരികയുടെയും രൂപത്തിൽ മാത്രമേ ആ ജോലിക്കാരനെ കാണാൻ കഴിയൂ. വലതുവശത്ത് ഒരു വൃദ്ധനായ ഖനകൻ അരിപ്പയിൽ കുമ്മായം കോരിയിടുന്നത് കാണാം. നേർത്ത പൊടി ഇടതുവശത്തുള്ള ഒരു കൂമ്പാരത്തിൽ അടിഞ്ഞു കൂടുന്നു..<ref name="Brown, F.M. pp. 316-20.">Brown, F. M., ''Description of Work and other paintings'', Nature and Industrialisaton, pp. 316–20.</ref> [[Image:Flower seller.JPG|thumb|left|upright|[[flower seller|പുഷ്പ വിൽപ്പനക്കാരൻ]]; ഫാഷനബിൾ ലേഡി, സുവിശേഷകൻ (ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട്)]] രചനയുടെ വലതുവശത്ത് കുമ്മായക്കൂട്ട്‌ നിർമ്മിക്കാൻ മറ്റ് കൂലിപ്പണിക്കാർ കുമ്മായം ഉപയോഗിക്കുന്നു. പ്രധാന ഖനകന് പിന്നിൽ കാണുന്ന ഒരു കുമ്മായത്തൊട്ടിയിൽ ദ്വാരത്തിലേക്ക് ഇഷ്ടികകൾ കടത്തുകയാണ്. ഇടതുവശത്ത് ഖനകരെ സുവിശേഷവത്കരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന നീല നിറത്തിലുള്ള തൊപ്പി ധരിച്ച സ്ത്രീ കൈമാറിയ ഒരു മത ലഘുലേഖയുടെ പകർപ്പായ ഷീറ്റ് ഖനകരുടെ മുന്നിൽ വായുവിൽ ചലിക്കുന്നു. ദ ഹോഡ്മാൻസ് ഹേവൻ ഓർ ഡ്രിങ്ക് ഫോർ തേസ്റ്റി സോൾസ് എന്ന ലഘുലേഖയുടെ പകർപ്പുകൾ അവൾ പിടിച്ചിരിക്കുന്നു. തലക്കെട്ടിൽ "പാനീയം" എന്ന പരാമർശം മിതത്വ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ആവിർഭാവത്തെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു. വലതുവശത്തുള്ള ഒരു ഖനകൻ, ബിയർ വലിച്ചുകുടിച്ചുകൊണ്ട്, പരിപൂർണ്ണ മദ്യവർജ്ജനം തിരസ്‌ക്കരിക്കരിക്കുന്നതിനെ ഊന്നിപ്പറയുന്നു. സുവിശേഷകന്റെ മുന്നിലുള്ള സ്ത്രീ പരിഷ്കൃതമായ ഗ്ലാമറിനെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. ഒരു പരിഷ്‌കൃതമായ വനിത, അവളുടെ "ജോലി" മാത്രം മനോഹരമായി കാണപ്പെടുന്നു. അക്കാലത്തെ ലണ്ടനിലെ ഏറ്റവും കുപ്രസിദ്ധമായ ക്രിമിനലൈസ്ഡ് ഭാഗമായ [[Whitechapel|വൈറ്റ്ചാപലിലെ]] [[Flower and Dean Street|ഫ്ലവർ ആന്റ് ഡീൻ സ്ട്രീറ്റിലെ]] ഒരു [[Flophouse|ഫ്ലോപ്ഹൗസിൽ]] താമസിക്കുന്ന ചുറ്റിസഞ്ചരിക്കുന്ന ജീർണ്ണവസ്ത്രധാരിയായ ഒരു യാത്രക്കാരൻ സോഷ്യൽ സ്കെയിലിന്റെ വിപരീത അറ്റത്തിനപ്പുറത്തുള്ള ചിത്രം സൂചിപ്പിക്കുന്നു. നഗരത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് വിൽക്കാൻ രാജ്യത്ത് നിന്ന് പൂക്കളും [[ഞാങ്ങണ]]യും ചെറിയ മൃഗങ്ങളും വാങ്ങിയ ചെടിയും മൃഗ വിൽപ്പനക്കാരനുമായ അദ്ദേഹം നഗരത്തിന്റെ തൊഴിലാളികളുടെ ഒരു രൂപമാണ്. [[Henry Mayhew|ഹെൻ‌റി മെയ്ഹ്യൂവിന്റെ]] [[London Labour and the London Poor|ലണ്ടൻ ലേബർ ആന്റ് ദി ലണ്ടൻ പൂവർ]] എന്നീ പുസ്തകങ്ങളിൽ ഈ കഥാപാത്രങ്ങൾ വിവരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈ പ്രതിരൂപങ്ങളായ തൊഴിലാളികൾ ഒരു ഇടുങ്ങിയ പാതയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു. അത് വേർതിരിച്ച കുമ്മായപ്പൊടിക്കെതിരെ അവരെ കൊണ്ടുവരുന്നു. ആത്മസംതൃപ്തിയുള്ള ഉപയോഗപ്രദമായ ജോലിയെ അവർ നിരസിച്ചതിനെ തുടർന്ന് ഒരു വിനാശകരമായ ശുദ്ധീകരണ കൈയേറ്റം പ്രതീകപ്പെടുത്തുന്നു.<ref name="Brown, F.M. pp. 316-20."/> [[Image:Beer.JPG|thumb|right|ഗ്രാമീണനും (ഇടത്ത്) ബിയർ വിൽപ്പനക്കാരനും (വലത്ത്)]] രചനയുടെ മധ്യഭാഗത്ത് അടുത്തിടെ പട്ടണത്തിലേക്ക് മാറിയ ഉൾനാട്ടിലുള്ള [[Smock-frock|സ്മോക്ക്-ഫ്രോക്ക്]] കൊണ്ട് തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയുന്ന ഒരു ഗ്രാമീണനെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഒരു പ്രാദേശിക പബ്ബിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന "ബൗൺസർ" ആണെന്നു കരുതുന്ന ചുവന്ന അരക്കെട്ട് കോട്ട്ധരിച്ച ഇയാൾ വിതരണം ചെയ്ത ബിയർ ഒരു ഇഷ്ടിക-കുമ്മായത്തൊട്ടിയും പിടിച്ചുനിൽക്കുന്ന ഗ്രാമീണൻ കുടിക്കുന്നു. ഗുണമേന്മ കുറഞ്ഞ [[Brummagem|ബ്രുമാഗെം]] ജ്വല്ലറിയുടെ ഒരു മാതൃക ബിയർ വിൽപ്പനക്കാരന്റെ വസ്ത്രത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈയ്യിലുള്ള [[ദി ടൈംസ്|ദി ടൈംസിന്റെ]] ഒരു പകർപ്പ് ഉൾപ്പെടെ ഒരു മാന്യൻ-[[Flâneur|ഫ്ലെനിയറിന്റെ]] രീതികളെ കാണിക്കുന്ന ചിത്രം ആണ്. അദ്ദേഹത്തിന് പിന്നിലുള്ള രണ്ടുപേർ പുറത്തുനിന്നുവന്ന ഐറിഷ് തൊഴിലാളികളാണ്. അവരുടെ വസ്ത്രധാരണത്താൽ തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയും. പെയിന്റിംഗിന്റെ ഈ കാഴ്‌ച ഹൊഗാർട്ടിന്റെ [[Beer Street and Gin Lane|ബിയർ സ്ട്രീറ്റിനെ]] നേരിട്ട് സ്വാധീനിക്കുന്നു.<ref name="Brown, F.M. pp. 316-20."/> [[Image:Ragamuffins.JPG|thumb|left|ജീർണ്ണവേഷധാരികളായ കുട്ടികൾ]] കുഞ്ഞിന്റെ കൈയിലെ കറുത്ത ബാൻഡ് തെളിവ് നൽകുന്ന അടുത്തിടെ മരണവിയോഗത്താൽ അനാഥരായ ഒരു കൂട്ടം ജീർണ്ണവേഷധാരികളായ കുട്ടികളെ ചിത്രത്തിന്റെ മുൻ‌ഭാഗത്ത് കാണാം. ബ്രൗൺ തന്റെ വിവരണത്തിൽ പറയുന്നതുപോലെ, അവരുടെ ജീർണ്ണവേഷം അവരുടെ അമ്മയാണ് മരിച്ചത് എന്നു സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മൂത്ത കുട്ടി, കടം വാങ്ങിയ വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ഖനകരുടെ ഒറ്റച്ചക്രകൈവണ്ടിക്കിടയിൽ കളിക്കുന്ന അവളെ അനുസരിക്കാത്ത സഹോദരനെ നിയന്ത്രിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. ഇളയ പെൺകുട്ടി മുലക്കുപ്പിക്ക് പകരമായി ഒരു കാരറ്റ് വലിച്ചുകുടിച്ചുകൊണ്ട് തൊഴിലാളികൾ സൃഷ്ടിച്ച ദ്വാരത്തിലേക്ക് നോക്കുന്നു. അവരുടെ സങ്കര ജാതിയായ വളർത്തുനായ ഫാഷനബിൾ ലേഡിയുടെ വളർത്തുമൃഗത്തെ വെല്ലുവിളിക്കുന്നു. കാരണം ബ്രൗൺ എഴുതുന്നു, "ജാക്കറ്റുകളിലെ പ്രഭുക്കന്മാരുടെ വത്സല മൃഗത്തെ" അദ്ദേഹം വെറുക്കുന്നു. കാഴ്ചക്കാരനെ വെല്ലുവിളിച്ച് നോക്കുന്ന കുഞ്ഞ് രചനയിൽ ഒരു പ്രധാന സ്ഥാനം വഹിക്കുന്നു. ആദ്യ വ്യക്തിയുടെ വിവരണത്തിൽ നിന്ന് രണ്ടാമത്തെ വ്യക്തിയിലേക്ക് പെട്ടെന്ന് നീങ്ങുന്നതിലൂടെ ബ്രൗണിന്റെ വിവരണം ഈ വെല്ലുവിളിയെ ഊന്നിപ്പറയുന്നു. ദരിദ്രരായ കുട്ടികളുടെ അപകടകരമായ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് തന്റെ സാങ്കൽപ്പിക ഫാഷനബിൾ സ്ത്രീയോട് സംസാരിക്കുന്നു.<ref name="Brown, F.M. pp. 316-20."/> ==അവലംബം== {{Reflist|30em}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{commonscat}} {{external media | width = 210px | align = right | headerimage= | video1 = [http://www.tate.org.uk/context-comment/video/pre-raphaelites-curators-choice-ford-madox-browns-work Pre-Raphaelites: Curator's choice – Ford Madox Brown's ''Work''], [[Tate Gallery]]}} *{{cite web|title=Ford Madox Brown: Work|url=http://manchesterartgallery.org/collections/search/collection/?id=1885.1|website=Manchester Art Gallery Collection|accessdate=16 March 2018|language=en|archive-date=2019-11-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20191110093916/http://manchesterartgallery.org/collections/search/collection/?id=1885.1|url-status=dead}} *{{cite web|title=Ford Madox Brown: Heath Street, Hampstead (Study for Work)|url=http://manchesterartgallery.org/collections/search/collection/?id=1924.30|website=Manchester Art Gallery Collection|accessdate=16 March 2018|language=en|archive-date=2018-03-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180316214352/http://manchesterartgallery.org/collections/search/collection/?id=1924.30|url-status=dead}} *{{cite web|title=Work|url=https://www.artuk.org/discover/artworks/work-205502/search/keyword:ford-madox-brown-work--venue:manchester-art-gallery-7282/page/2|website=Art UK|accessdate=16 March 2018|language=en}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Pre-Raphaelite Brotherhood}} {{Ford Madox Brown|state=expanded}} [[വർഗ്ഗം:കുട്ടികളുടെ ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഹോഴ്സസ് ഇൻ ആർട്ട്]] [[വർഗ്ഗം:ഫോർഡ് മഡോക്സ് ബ്രൗൺ ചിത്രീകരിച്ച ചിത്രങ്ങൾ]] 8brgto0rrh6ekeup1qs2r9zvgqohha0 0 499664 4617037 4545551 2026-05-03T17:07:56Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617037 wikitext text/x-wiki {{Needs Image}} {{Infobox person | name = രൂപിണി | image = | caption = | other_names = | birth_name = കോമൾ മഹുവാകർ | birth_date = (<span class="bday">4 November 1969</span>) | birth_place = [[Mumbai]], Maharashtra, India | death_date = | death_place = | occupation = Actress, Indian classical danseuse, founder Sparsha Foundation (for special children), doctor | years_active = 1975–1994, 2020–present | spouse = | partner = | children = | parents = | website = }} 1980-കളുടെ തുടക്കത്തിലും 1990-കളിലും ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു നടി ആണ് '''കോമൾ മഹുവാകർ''' അഥവാ '''രൂപിണി''' . [[അമിതാഭ് ബച്ചൻ]], [[ജയ ബച്ചൻ|ജയ ഭാദുരി]] എന്നിവർക്കൊപ്പം ''മിലി'' എന്ന ഹിന്ദി ചിത്രത്തിൽ ബാലതാരമായി അഭിനയിച്ച അവർ പിൽക്കാലത്ത് പ്രശസ്തരായ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ നടന്മാരോടൊപ്പം അഭിനയിച്ചു. ==ജീവിതരേഖ== മുംബൈയിൽ നല്ല വിദ്യാഭ്യാസമുള്ള കുടുംബത്തിലാണ് മഹുവാകർ ജനിച്ചത്. അച്ഛൻ അഭിഭാഷകനും അമ്മ ഡയറ്റീഷ്യനുമായിരുന്നു. <ref name="mathrubhumi.com">{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/movies/interview/72854/#storycontent |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-02-12 |archive-date=2015-05-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150502174852/http://www.mathrubhumi.com/movies/interview/72854#storycontent |url-status=dead }}</ref> ചലച്ചിത്ര നിർമാതാവ് [[ഋഷികേശ് മുഖർജി]] യാദൃച്ഛികമായി അവളെ കണ്ടെത്തി, ''മിലി'', ''കോട്‌വാൾ സാബ്'', ''[[ഖൂബ്സൂരത്|ഖുബ്സൂറത്ത്]]'' തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിൽ തന്റെ ബാല വേഷങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്തു. <ref>{{Cite web |url=http://www.mid-day.com/metro/2003/jul/58685.htm |title=Roopini will always stay in your heart |access-date=2020-02-12 |archive-date=2010-06-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100627173920/http://www.mid-day.com/metro/2003/jul/58685.htm |url-status=dead }}</ref> ''ഡെസ്'' ''പാർഡെസ്'', ''പയൽ'' ''കി'' ഝ''ങ്കാർ'', ''മേരി അദാലത്ത്'', ''സാഞ്ച് കോ ആഞ്ച് നഹിൻ'', ''നാച്ചെ മയൂരി'' എന്നിങ്ങനെയുള്ള കുറച്ച് ഹിന്ദി സിനിമകളിൽ കോമൾ മഹുവാകർ എന്ന പേരിൽ അഭിനയിച്ച<ref name="http://books.google.com/books?ei=n62cSq0amJKVBLep5YsB&id=KnB1AAAAIAAJ&dq=%22Rupini%22%2Bactress&q=%22Rupini%22#search_anchor">{{Cite journal|year=1984|title=Indian cinema|publisher=National Film Development Corporation of India, India|oclc=6676950}}</ref> അവർ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സിനിമകളിൽ അഭിനയിക്കാൻ 1980-കളുടെ അവസാനത്തിൽ അവിടേക്ക് മാറി. [[തമിഴ്‌ചലച്ചിത്രം|തമിഴ്]], കന്നഡ, [[തെലുഗു ചലച്ചിത്രം|തെലുങ്ക്]] [[മലയാളം]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഭാഷകളിൽ [[രജനികാന്ത്|രജനീകാന്ത്]], [[കമൽ ഹാസൻ|കമലഹാസൻ]], [[മമ്മൂട്ടി]], [[മോഹൻലാൽ|മോഹൻലാൽ]], [[വെങ്കടേശ്|വെങ്കിടേഷ്]], ബാലകൃഷ്ണ, [[ജഗദീഷ്]], [[സത്യരാജ്|സത്യരാജു]], [[വിജയകാന്ത്]], [[വിഷ്ണുവർധൻ|ഡോ വിഷ്ണുവർദ്ധൻ]], വി രവിചന്ദ്രൻ, [[മുകേഷ് (നടൻ)|മുകേഷ്]], മോഹൻ രാമരാജൻ തുടങ്ങിയ നായകരോടൊപ്പം അഭിനയിച്ചു . == ഫിലിമോഗ്രാഫി == === തമിഴ് === {| class="wikitable sortable" |+ ! വർഷം ! ശീർഷകം ! പങ്ക് ! class="sortable" | കുറിപ്പ് |- | rowspan="4" | 1987 | ''കൂളിക്കരൻ'' | പ്രിയ | |- | ''നിനായക്ക തെരിന്ത മനാമെ'' | | |- | ''തീർത്ഥ കരൈയിനൈൽ'' | പൂഞ്ചോലായ് | |- | ''മനിതൻ'' | രൂപ | |- | rowspan="3" | 1988 | ''തായ് പാസം'' | | |- | ''എൻ തങ്കാച്ചി പാഡിചവ'' | വള്ളി | |- | ''പുത്തിയ വാനം'' | ദേവകി | |- | rowspan="4" | 1989 | ''പിള്ളാക്കാഗ'' | | |- | ''എനെ പെത റാസ'' | | |- | ''അപൂർവ സാഗോദരാർഗൽ'' | മനോ | |- | ''രാജ ചിന്ന റോജ'' | രൂപിനി | |- | rowspan="8" | 1990 | ''പുലൻ വിസരനായി'' | ഗായത്രി | |- | ''സേലം വിഷ്ണു'' | ശാന്തി | |- | ''ഉലകം പിരാന്ധു ഇനാക്കാഗ'' | | |- | ''പട്ടനാംധൻ പൊഗലമാടി'' | | |- | ''മധുരൈ വീരൻ എംഗ സാമി'' | ശക്തി | |- | ''തലട്ടു പടവ'' | നർമ്മധ | |- | ''മൈക്കൽ മദാന കാമ രാജൻ'' | ചക്കുബായി | |- | ''പട്ടിക്കട്ടൻ'' | | |- | rowspan="11" | 1991 | ''നാടു അധായ് നാടു'' | | |- | ''അന്നൻ കാട്ടിയ വാജി'' | | |- | ''ക്യാപ്റ്റൻ പ്രഭാകരൻ'' | ഗായത്രി | |- | ''വെട്രി കരംഗൽ'' | | |- | ''തങ്ക തമരൈഗൽ'' | | |- | ''പുഡിയ രാജം'' | ഷീല | |- | ''വീറ്റ്‌ല എലി വെലില പുലി'' | | |- | ''നാൻ വലാർത്ത പൂവ്'' | സീത | |- | ''മൂന്ദ്രെജുതിൽ എൻ മൂചിരുക്കം'' | പാർവതി നമ്പൂതിരി | |- | ''നെഞ്ചാമുണ്ടു നെർമൈണ്ടു'' | | |- | ''പിള്ള പാസം'' | | |- | 1992 | ''എല്ലായിചാമി'' | കാവേരി | |- | rowspan="2" | 1993 | ''ഉഷൈപാലി'' | | |- | ''പാത്തിനി പെൻ'' | | |- | rowspan="2" | 1994 | ''നമ്മുടെ അന്നാച്ചി'' | അയ്യയുടെ ഭാര്യ | |- | ''താമറായി'' | സരസു | |} === മലയാളം === {| class="wikitable sortable" ! വർഷം ! ശീർഷകം ! പങ്ക് ! കോ-സ്റ്റാർ |- | 1989 | ''[[നാടുവാഴികൾ|നാടുവാഴികൾ]]'' | റോസ്മേരി |[[മോഹൻലാൽ]] |- | 1990 | ''[[മിഥ്യ (ചലച്ചിത്രം)|മിഥ്യ]]'' | ദേവി | |- | rowspan="2" | 1992 | ''[[കുണുക്കിട്ട കോഴി]]'' | സ്വർണലത |[[ജഗദീഷ്]], [[പാർവ്വതി (നടി)|പാർവ്വതി]] |- | ''[[നാടോടി (ചലച്ചിത്രം)|നാടോടി]]'' | മീര നായർ |[[മോഹൻലാൽ]] |- | 1993 | ''[[ബന്ധുക്കൾ ശത്രുക്കൾ]]'' | ശകുന്തള |[[ജയറാം]], [[ജഗതി ശ്രീകുമാർ|ജഗതി]] |} === ഹിന്ദി === == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == പുറംകണ്ണികൾ == * {{IMDb name|id=1371343|name=Rupini}} * Rupini at Bollywood Hungama [[വർഗ്ഗം:1969-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രനടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കന്നഡചലച്ചിത്ര നടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രനടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] [[വർഗ്ഗം:നവംബർ 4-ന് ജനിച്ചവർ]] 66o7q84muqx01a4lh4bpb6qwfcpolxb 0 502400 4617085 4082056 2026-05-04T02:55:56Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617085 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Vanna Bonta}} {{Infobox writer <!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. --> | name = വന്ന ബോണ്ട<br>Vanna Bonta<!-- Deleting this line will use the article title as the page name. --> | image = VannaBonta.2Suit-cr.jpg | image_size = | alt = | caption = ബോണ്ട (ഇടത്ത്) ഭർത്താവിനൊപ്പം, 2008ൽ | birth_date = {{birth date|1953|04|03|df=y}} | birth_place = [[Clarksville, Tennessee|ക്ലാർക്സ്‌വിൽ, ടെന്നസി]], [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] | death_date = {{death date and age|2014|07|08|1953|04|03|df=y}} <ref>[http://planetproctor.com/2014/pp14-08.pdf HEaven Bound: Notice of death of Vanna Bonta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303220447/http://planetproctor.com/2014/pp14-08.pdf |date=2016-03-03 }}; accessed 13 February 2015.</ref> | death_place = | occupation = രചയിതാവ്, നടി, voice artist | language = ഇംഗ്ലീഷ്, ഇറ്റാലിയൻ | genre = ഫിക്ഷൻ, കവിത, ഉപന്യാസം, [[philosophy and literature|ദാർശനിക സാഹിത്യം]], [[social commentary|സാമൂഹിക വ്യാഖ്യാനം]], [[teleplay|ടെലി പ്ലേ]] | movement = [[Quantum fiction|ക്വാണ്ടം ഫിക്ഷൻ]] | notableworks = ''[[Flight: a quantum fiction novel|ഫ്ലൈറ്റ്: എ ക്വാണ്ടം ഫിക്ഷൻ നോവൽ]]''<ref>{{cite web|title=Fiction review – Flight: a quantum fiction novel, by Vanna Bonta |url=https://www.publishersweekly.com/9780912339108 |publisher=[[Publishers Weekly]] |accessdate=May 28, 2014 |url-status=live | archiveurl=https://web.archive.org/web/20190107210411/https://www.publishersweekly.com/9780912339108 |archivedate=2019-01-07 }}</ref> | relatives = ജെയിംസ് സെസിൽ ബോണ്ട (father), മരിയ ലൂയിസ ഉഗോലിനി ബോണ്ട (mother), പീറ്റർ ബോണ്ട (brother), [[Luigi Ugolini|ലുയിഗി ഉഗോലിനി]] (grandfather), ലിഡിയ ഉഗോലിനി (aunt) }} ഇറ്റാലിയൻ-അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാരിയും നടിയും കണ്ടുപിടുത്തക്കാരിയുമായിരുന്നു '''വന്ന ബോണ്ട''' (ഏപ്രിൽ 3, 1953 - ജൂലൈ 8, 2014). അവർ [[Flight: A Quantum Fiction Novel|ഫ്ലൈറ്റ്: എ ക്വാണ്ടം ഫിക്ഷൻ നോവൽ]] എഴുതി. ഒരു നടിയെന്ന നിലയിൽ, [[The Beastmaster|ദി ബീസ്റ്റ്മാസ്റ്ററിൽ]] "സെഡ്സ് ക്വീൻ" ആയി ബോണ്ട അഭിനയിച്ചു. ഫീച്ചർ ഫിലിമുകളുടെ പട്ടികയിൽ പ്രധാനമായും ഡിസ്നിയുടെ [[Beauty and the Beast (1991 film)|ബ്യൂട്ടി ആൻഡ് ബീസ്റ്റ്]], അതുപോലെ ടെലിവിഷൻ തുടങ്ങിയവയിൽ ശബ്ദ പ്രതിഭയായി അവർ അഭിനയിച്ചു. ഔട്ടർസ്‌പെയ്‌സിലെ മൈക്രോ ഗ്രാവിറ്റി പരിതസ്ഥിതിയിൽ ലൈംഗികത സുഗമമാക്കുന്നതിന് രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത ഫ്ലൈറ്റ് വസ്ത്രമായ [[2suit|2 സ്യൂട്ട്]] ബോണ്ട കണ്ടുപിടിച്ചു. 2009-ൽ [[History (American TV channel)|ഹിസ്റ്ററി ചാനലിൽ]] സംപ്രേഷണം ചെയ്ത [[Sex in space|സെക്സ് ഇൻ സ്പേസ്]] എന്ന എപ്പിസോഡ് ചിത്രീകരിക്കുന്നതിന് ബോണ്ടയെ പൂജ്യം ഗുരുത്വാകർഷണത്തിലേക്ക് നയിച്ച [[The Universe (TV series)|ദി യൂണിവേഴ്സ് ടെലിവിഷൻ സീരീസിൽ]] സ്പേസ് സ്യൂട്ട് അവതരിപ്പിച്ചു.<ref name="Lo spazio">{{cite news|last=Scaturro|first=Giorgia|title=Lo spazio, mai stato così sexy|url=http://daily.wired.it/news/scienza/lo-spazio-mai-stato-cosi-sexy.html?page=1|accessdate=19 May 2014|newspaper=Wired Magazine|date=27 April 2009}}</ref> 2013 നവംബർ 13 ന്, നാസ ബഹിരാകാശവാഹനമായ [[മാവെൻ ബഹിരാകാശപേടകം|MAVEN]] ചൊവ്വയിലേക്ക് [[Cape Canaveral|കേപ് കനാവറലിൽ]] നിന്ന് വിക്ഷേപിച്ച 1,100 ഹൈകുകളിൽ ഒന്നാണ് ബോണ്ടയുടെ ഒരു ഹൈകു.<ref name="Boulder haiku" /> ==ആദ്യകാല ജീവിതവും കുടുംബവും== [[ഇറ്റലി]]യിലെ [[ഫ്ലോറൻസ്|ഫ്ലോറൻസിൽ]] നിന്നുള്ള കലാകാരിയായ മരിയ ലൂയിസ ബോണ്ട (നീ ഉഗോലിനി), [[കെന്റക്കി|കെന്റക്കിയിൽ]] നിന്നുള്ള സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ ജെയിംസ് സെസിൽ ബോണ്ട എന്നിവരുടെ മകളായി [[അമേരിക്ക]]യിൽ ബോണ്ട ജനിച്ചു. അമ്മയുടെ മൂത്ത സഹോദരി കുട്ടികളുടെ [[ഇറ്റാലിയൻ]] എഴുത്തുകാരിയായ ലിഡിയ ഉഗോലിനി ആയിരുന്നു. == സാഹിത്യ ജീവിതം == 1995-ൽ ബോണ്ടയുടെ ആദ്യ നോവൽ ഫ്ലൈറ്റ്: എ ക്വാണ്ടം ഫിക്ഷൻ നോവൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. അമേരിക്കൻ ലൈബ്രറി അസോസിയേഷൻ ഫ്ലൈറ്റിനെ "പാരസ്‌പരിക-കലാരൂപം" (ഒരേസമയം ഒന്നിലധികം കലാരൂപങ്ങളിൽ പെടുന്നു) എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചു. ഇത് "അനുയോജ്യമായ, കലാരൂപത്തെ വളച്ചൊടിക്കുന്ന ഉപമ" എന്ന് അവലോകനം ചെയ്തു.<ref name=booklist>{{cite news|title=Flight, by Vanna Bonta|url=http://www.booklistonline.com/Flight-Vanna-Bonta/pid=633821|accessdate=28 April 2014|newspaper=BookList|date=June 1995}}</ref> "ബാത്ത് ടബ് പുസ്‌തകങ്ങൾ, സ്വയം സംശയമുള്ള ടേപ്പുകൾ, മറ്റ് ബലഹീനതകൾ എന്നിവയൊഴികെ" പ്രത്യേകിച്ചും രസകരവും ഉല്ലാസപ്രദവുമായ ആക്ഷേപഹാസ്യത്തിലേക്ക് നീങ്ങുന്നതിന്റെ ആദ്യഘട്ടമായാണ് പബ്ലിഷേഴ്‌സ് വീക്ക്ലി വിശേഷിപ്പിച്ചത്.<ref name=bonta>{{cite news|title=Flight: A Quantum Fiction Novel|url=http://www.pw.org/content/vanna_bonta|accessdate=26 April 2014|newspaper=Publishers Weekly|date=2 January 1995}}</ref> നാസ ബഹിരാകാശവാഹനമായ മാവെനിൽ നിന്ന് ചൊവ്വയിലേക്ക് വിക്ഷേപിച്ച 1100-ലധികം ഹൈകുവിൽ ഒന്നാണ് 2013-ൽ ബോണ്ട എഴുതിയ ഒരു ഹൈകു.<ref name="Time mag coverage">{{cite news|last=Steinmetz|first=Katy|title=NASA is sending these poems to Mars|url=http://swampland.time.com/2013/08/09/nasa-is-sending-these-poems-to-mars/|accessdate=27 May 2014|newspaper=Time|date=9 August 2013}}</ref>മൊത്തം 12,530 സമർപ്പിക്കലുകളിൽ നിന്നുള്ള ജനപ്രിയ വോട്ടുകൾക്കാണ് ചൊവ്വ യാത്രയ്ക്കുള്ള ഹൈക്കുകളെ തിരഞ്ഞെടുത്തത്. ബോണ്ടയുടെ സമർപ്പണത്തിന് ആദ്യ അഞ്ച് സ്ഥാനങ്ങൾ ലഭിച്ചു.<ref name="Boulder haiku">{{cite web|title=Going to Mars with Maven contest winners|url=http://lasp.colorado.edu/maven/goingtomars/send-your-name/contest-winners/|publisher=University of Colorado Boulder Laboratory for Atmospheric and Space Physics|accessdate=26 April 2014}}</ref><ref name="NASA report on haikus">{{cite news|title=MAVEN Haiku Selected For Travel to Mars|url=https://solarsystem.nasa.gov/news/display.cfm?News_ID=44609|accessdate=12 May 2014|newspaper=National Aeronautics and Space Administration|date=8 August 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20140521080551/https://solarsystem.nasa.gov/news/display.cfm?News_ID=44609|archive-date=21 May 2014|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref><ref name="npr on haiku">{{cite news|last=Martin|first=Rachel|title=Sending Poetry To Mars|url=https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=211025042|accessdate=12 May 2014|newspaper=National Public Radio|date=11 August 2013}}</ref><ref name="haiku in space huffpost">{{cite news|title=1,100 Haiku Headed To Mars Aboard NASA's MAVEN Spacecraft|url=http://www.huffingtonpost.com/2013/08/09/haiku-mars_n_3733860.html|accessdate=26 April 2014|newspaper=Huffington Post|date=9 August 2013}}</ref> == കണ്ടുപിടുത്തങ്ങൾ == === 2 സ്യൂട്ട് === 2006-ൽ, ബോണ്ട 2 സ്യൂട്ട് എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരു കണ്ടുപിടുത്തത്തെക്കുറിച്ച് സംസാരിച്ചു. കുറഞ്ഞ ഗുരുത്വാകർഷണ അന്തരീക്ഷത്തിൽ രണ്ടോ അതിലധികമോ ആളുകൾക്ക് പരസ്പരം അടുത്ത് തുടരാൻ അനുവദിക്കുന്നതിനായി മറ്റൊരു 2 സ്യൂട്ടിലേക്ക് ഘടിപ്പിക്കാവുന്ന ഒരു ഫ്ലൈറ്റ് വസ്ത്രമാണ് ഇത്. ഇതിന് മറ്റ് നിരവധി ആപ്ലിക്കേഷനുകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ പ്രാഥമിക ലക്ഷ്യം ബഹിരാകാശത്ത് ലൈംഗികത പ്രാപ്തമാക്കുക എന്നതായിരുന്നു. ഹിസ്റ്ററി ചാനൽ ടെലിവിഷൻ സീരീസിന്റെ നിർമ്മാതാക്കൾ 2008-ൽ ബോണ്ടയെ സമീപിച്ചു. 2 സ്യൂട്ടിന്റെ ഒരു പ്രോട്ടോടൈപ്പ് നിർമ്മിക്കാനും അത് പരീക്ഷിക്കുന്നതിനായി ബോണ്ടയെ പൂജ്യം ഗുരുത്വാകർഷണത്തിലേക്ക് അയയ്ക്കാനും വാഗ്ദാനം ചെയ്തു. അവർ സ്വീകരിച്ചു. എപ്പിസോഡിന്റെ 2 സ്യൂട്ടിന്റെ സെഗ്‌മെന്റിൽ, ബോണ്ടയും ഭർത്താവും അതിൽ ഇൻസ്റ്റാളുചെയ്യുമ്പോൾ ചുംബിക്കുന്നതിലൂടെ സ്യൂട്ട് എങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുന്നുവെന്ന് തെളിയിച്ചു.<ref name="Foreign policy blog">{{cite news|last=Friedman|first=Uri|title=Is Newt's zero-gravity sex idea any good?|url=http://blog.foreignpolicy.com/posts/2012/01/26/is_newts_zero_gravity_sex_idea_any_good|accessdate=19 May 2014|newspaper=ForeignPolicy.com|date=26 January 2012}}</ref>പ്രപഞ്ചത്തെ കോളനിവത്കരിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു ചെറിയ ഘട്ടമാണ് "2 സ്യൂട്ട്" എന്ന് ഡോക്യുമെന്ററി നിഗമനം ചെയ്തു.<ref name="history channel broadcast on youtube">{{cite news|title=The Universe: Sex in space|url=https://www.youtube.com/watch?v=V-Fl7KM7A88|accessdate=12 May 2014|newspaper=History Channel}}</ref>2009-ൽ സംപ്രേഷണം ചെയ്ത സെക്സ് ഇൻ സ്പേസ് എന്ന എപ്പിസോഡിന് ശേഷം 2 സ്യൂട്ടിന് മാധ്യമ ശ്രദ്ധ ലഭിച്ചു.<ref name="wired article">{{cite news|last=Scaturro|first=Giorgia|title=A two-seater suit for space-lovers|url=https://www.wired.co.uk/news/archive/2009-04/30/a-two-seater-suit-for-space-lovers.aspx|accessdate=12 May 2014|newspaper=Wired.com|date=30 April 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20140505020959/http://www.wired.co.uk/news/archive/2009-04/30/a-two-seater-suit-for-space-lovers.aspx|archive-date=5 May 2014|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref><ref name="alan boyle on 2suit">{{cite news |last=Boyle |first=Alan |title=Outer-space sex carries complications |url=http://www.nbcnews.com/id/14002908/%20Outer-space%20sex%20carries%20complications |accessdate=12 May 2014 |newspaper=NBC news.com |date=27 July 2006}}</ref><ref name="german interview on 2suit">{{cite news|title=Haben Astronauten eigentlich Sex im All?|url=http://www.bild.de/news/2010/sex/space-shuttle-kommandant-poindexter-sagt-nein-13120432.bild.html|accessdate=12 May 2014|newspaper=Bild.de|date=7 March 2010|archive-date=2014-05-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20140528051451/http://www.bild.de/news/2010/sex/space-shuttle-kommandant-poindexter-sagt-nein-13120432.bild.html|url-status=dead}}</ref><ref name="italian article about 2suit">{{cite news|title=Sexo no espaço intriga pesquisadores|url=http://noticias.terra.com.br/ciencia/interna/0,,OI1078906-EI238,00.html%20Sexo%20no%20espa%C3%A7o%20intriga%20pesquisadores|accessdate=12 May 2014|newspaper=Noticias.terra.com|date=24 July 2006}}</ref><ref name="quarks to quasars">{{cite web |title=The Complications of Sex in Space |url=https://futurism.com/the-complications-of-sex-in-space |accessdate=7 January 2018 |website=Futurism |date=6 September 2014 |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180909152747/https://futurism.com/the-complications-of-sex-in-space |archivedate=2018-09-09}}</ref><ref name="russians on 2suit">{{cite news|last=Ambruš-Kiš|first=Miroslav|title=Seks u svemiru? Nema prepreke koju čovjek ne bi svladao za seks|url=http://www.vecernji.hr/zanimljivosti/seks-u-svemiru-nema-prepreke-koju-covjek-ne-bi-svladao-za-seks-29343|accessdate=12 May 2014|newspaper=Vecernji.hr|date=10 October 2009}}</ref><ref>[https://www.scribd.com/doc/73033099/Sex-in-Space-Nacional-835 Život na Marsu—Bestežinski sekshomo sapiensa (life on Mars)], by Miroslav Ambruš-Kiš; Technologija magazine. November 17, 2011</ref><ref>{{cite news|last=Bowie|first=Soren|title=7 Real Suits That Will Soon Make the World A Cooler Place|url=http://www.cracked.com/blog/7-real-suits-that-will-soon-make-world-cooler-place|accessdate=12 May 2014|newspaper=Cracked.com|date=15 November 2010}}</ref> === ചാന്ദ്ര ലാൻഡർ ചലഞ്ച് === 2007-09 മുതൽ, ചന്ദ്രനിൽ ലാൻഡിംഗിനായി ഭാരം കുറഞ്ഞ ബഹിരാകാശ പേടകം വാണിജ്യപരമായി നിർമ്മിക്കുന്നതിനായി നാസയും നോർട്രോപ്പ് ഗ്രുമ്മനും സ്പോൺസർ ചെയ്യുന്ന വാർഷിക ചാന്ദ്ര ലാൻഡർ ചലഞ്ചിൽ പങ്കെടുത്തു. ബോൺനോവയുടെ ടീം അംഗമായിരുന്നു ബോണ്ട.<ref name="NBC on lunar lander">{{cite news|title=Lunar lander liftoff|url=http://cosmiclog.nbcnews.com/_news/2007/02/01/4349640-lunar-lander-liftoff?lite|accessdate=27 May 2014|newspaper=NBCNews.com|date=31 Jan 2007}}</ref>ക്രിയേറ്റീവ് ഡയറക്ടർ എന്ന നിലയിൽ, ഉയർന്ന ജ്വലന എഞ്ചിനുകൾക്കായി ബോണ്ട ഒരു പ്രഷർ-റിലീസ് ഉപകരണം രൂപകൽപ്പന ചെയ്‌തു.<ref name="Adkins Inventor's digest article">{{cite news|last=Adkins|first=Jennifer|title=The 2Suit Adds New Meaning to the Term 'Mother of Invention' |url=http://www.inventorsdigest.com/?p=591%20The%202Suit%20Adds%20New%20Meaning%20to%20the%20Term%20%E2%80%98Mother%20of%20Invention|accessdate=12 May 2014|newspaper=Inventor's Digest|date=May 2009}}{{Primary source inline|date=February 2015}}</ref> ==അവലംബം== {{Reflist|30em}} ==പുറം കണ്ണികൾ== *{{IMDb name|nm0095209}} *[https://archive.org/details/Camerata.dei.Poeti.1996.Sept.VannaBonta Recording of lecture in Italian by Prof. Gabriella Fiori about Flight: a quantum fiction novel], 1996 {{Wikiquote}} {{Authority control}} [[വർഗ്ഗം:1953-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 3-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:2014-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 8-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:20-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ അമേരിക്കൻ കവികൾ]] [[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ വനിതാ നോവലിസ്റ്റുകൾ]] [[വർഗ്ഗം:വനിതാ കണ്ടുപിടുത്തക്കാർ]] [[വർഗ്ഗം:20-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ അമേരിക്കൻ വനിതാ എഴുത്തുകാർ]] epl43swma5diqq8hoi6u4luyjx1v97q 0 511800 4617143 4567349 2026-05-04T08:19:49Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617143 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Wisteria}} {{taxobox |image=Chinese Wisteria Blütentrauben.JPG |image_caption=Flowering ''[[Wisteria sinensis]]'' |display_parents=2 | regnum = [[Plant]]ae | unranked_divisio = [[Angiosperms]] | unranked_classis = [[Eudicots]] | unranked_ordo = [[Rosids]] | ordo = [[Fabales]] | familia = '''Fabaceae''' |genus = Wisteria |taxon=Wisteria |genus_authority=[[Thomas Nuttall|Nutt.]] |synonyms=* ''Diplonyx'' <small>Raf.</small> * ''Kraunhia'' <small>Raf.</small> * ''Phaseoloides'' <small>Duhamel</small> * ''Rehsonia'' <small><!--Lawrence R. Stritch -->Stritch</small> }} [[പയർവർഗ്ഗങ്ങൾ|പയർവർഗ്ഗ]] കുടുംബത്തിലെ പൂച്ചെടികളുടെ ഒരു ജനുസ്സാണ് '''വിസ്റ്റീരിയ.''' അതിൽ [[ചൈന]], [[കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]], കിഴക്കൻ [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പത്ത് ഇനം വുഡി ക്ലൈംബിംഗ് ആരോഹികൾ (വളയുന്ന ആരോഹികൾ) ഉൾപ്പെടുന്നു. ചില ഇനം ജനപ്രിയ അലങ്കാര സസ്യങ്ങളാണ്. വിസ്റ്റീരിയ അല്ലെങ്കിൽ 'വാട്ടർ വിസ്റ്റീരിയ' എന്ന പൊതുനാമമുള്ള ഒരു ജല പൂച്ചെടി വാസ്തവത്തിൽ [[അക്കാന്തേസീ]] കുടുംബത്തിലെ [[Hygrophila difformis|ഹൈഗ്രോഫില ഡിഫോർമിസ്]] ആണ്. == ടാക്സോണമി == [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] വൈദ്യനും ശരീരശാസ്ത്രജ്ഞനുമായ [[Caspar Wistar (physician)|കാസ്പർ വിസ്റ്റാറിന്റെ]] (1761–1818) സ്മരണയ്ക്കായി സസ്യശാസ്ത്രജ്ഞൻ [[Thomas Nuttall|തോമസ് നട്ടാൽ]] വിസ്റ്റീരിയ എന്ന ജനുസ്സിന് പേർ നല്കി.<ref>{{cite book |last=Nuttall |first=Thomas |authorlink=Thomas Nuttall |year=1818 |title=The Genera of North American Plants and a Catalogue of the Species, to the Year 1817 |volume=I |publisher=D. Heartt |page=115 |url=https://books.google.com/books?id=I1sYAAAAYAAJ&pg=RA1-PA115 |accessdate=2011-05-15}}</ref><ref>Ohio State University, [http://hcs.osu.edu/pocketgardener/source/description/wisteria.html Wisteria] {{Webarchive|url=https://archive.today/20120712185556/http://hcs.osu.edu/pocketgardener/source/description/wisteria.html |date=2012-07-12 }}. Accessed 2009.06.02.</ref> അക്ഷരവിന്യാസത്തെക്കുറിച്ച് പിന്നീട് ചോദ്യം ചെയ്തപ്പോൾ നട്ടാൽ, ഇത് "യൂഫോണി"യാണെന്ന് പറഞ്ഞു. എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവചരിത്രകാരൻ നട്ടാലിന്റെ സുഹൃത്ത് വ്യാപാരിയായ ജോൺ വിസ്റ്ററിന്റെ ചെറുമകനായ [[Grumblethorpe|ഗ്രംബ്ലെത്തോർപ്പിലെ]] സീനിയറായ ചാൾസ് ജോൺസ് വിസ്റ്ററുമായി എന്തെങ്കിലും ബന്ധമുണ്ടെന്ന് അനുമാനിച്ചു.<ref>{{cite book |last=Graustein|first=Jeannette E.|year=1967|title=Thomas Nuttall, Naturalist: Explorations in America, 1808–1841|url=https://archive.org/details/thomasnuttallnat00grau|url-access=registration|publisher=Harvard University Press|page=[https://archive.org/details/thomasnuttallnat00grau/page/123 123]}}</ref> ചില [[ഫിലഡെൽഫിയ|ഫിലാഡൽഫിയ]] വൃത്തങ്ങൾ പറയുന്നത് പ്ലാന്റിന് വിസ്റ്ററിന്റെ പേരാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്.<ref>Cotter, John L. Daniel Roberts, Michael Parrington. ''The Buried Past: An Archaeological History of Philadelphia'' (Philadelphia: University of Pennsylvania Press, 1994), 339. Edwin C. Jellett ''Germantown Old and New: Its Rare and Notable Plants'', Germantown, PA: Germantown Independent Gazette 1904, 83.</ref> അക്ഷരവിന്യാസം സസൂക്ഷ്‌മം ആയതിനാൽ, [[International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants|ഇന്റർനാഷണൽ കോഡ് ബൊട്ടാണിക്കൽ നാമകരണത്തിന്]] കീഴിൽ ജനുസിന്റെ പേര് മാറ്റുന്നതിൽ ഒരു ന്യായീകരണവുമില്ല.<ref>{{cite web |last=Charters |first=Michael L. |work=California Plant Names: Latin and Greek Meanings and Derivations |title=Page W |url=http://www.calflora.net/botanicalnames/pageW.html |accessdate=2011-05-15}}</ref> എന്നിരുന്നാലും, ചിലർ ചെടിയുടെ പൊതുവായ പേര് "വിസ്റ്റാരിയ" എന്ന് ഉച്ചരിക്കുന്നു.<ref>{{cite book|last=Bryson|first=Bill|authorlink=Bill Bryson|title=A Short History of Nearly Everything|edition=1st|year=2003|publisher=Broadway Books|location=New York, NY|isbn=0-375-43200-0|chapter=Ch. 6 — Science Red in Tooth and Claw|url=https://archive.org/details/isbn_9780375432002}}</ref><ref>{{cite news|last=Dixon |first=Richard |author2=Howard, Philip |date=June 5, 2009 |title=Wisteria? Wistaria? Let's call the whole thing off |url=http://www.timesonline.co.uk/tol/comment/columnists/guest_contributors/article6434030.ece |accessdate=2011-05-16 |location=London |work=The Times |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100529110424/http://www.timesonline.co.uk/tol/comment/columnists/guest_contributors/article6434030.ece |archivedate=May 29, 2010 }}</ref> ജനിതക വിശകലനം കാണിക്കുന്നത് [[Callerya|കാലേരിയ]], [[Afgekia|അഫ്ഗെക്കിയ]], വിസ്റ്റീരിയ എന്നിവ പരസ്പരം ഏറ്റവും അടുത്ത ബന്ധുക്കളാണെന്നും മില്ലെറ്റിയേ ഗോത്രത്തിലെ മറ്റ് അംഗങ്ങളിൽ നിന്ന് തികച്ചും വ്യത്യസ്തരാണെന്നും ആണ്. രണ്ടിനും എട്ട് ക്രോമസോമുകളുണ്ട്.<ref>{{cite journal|journal=American Journal of Botany|year=2000|volume=87|issue=3|pages=418–30 |doi=10.2307/2656638 |url=http://www.amjbot.org/content/87/3/418.full.pdf|author1=Hu, Jer-Ming |author2=Lavin, Matt |author3=Wojciechowski, Martin F. |author4=Sanderson, Michael J. |title=Phylogenetic systematics of the tribe Millettieae (Leguminosae) based on chloroplast trnK/matK sequences and its implications for evolutionary patterns in Papilionoideae |jstor=2656638|pmid=10719003}}</ref><ref>{{cite journal |last1=Li |first1=Jianhua |last2=Jiang |last3=Fu |last4=Tang |year=2014 |title=Molecular systematics and biogeography of Wisteria inferred from nucleotide sequences of nuclear and plastid genes |url=|journal=Journal of Systematics and Evolution |volume=52 |issue=1|pages=40–50 |doi=10.1111/jse.12061 }}</ref> ===സ്പീഷീസ്=== സ്വീകാര്യമായ '' വിസ്റ്റീരിയ '' ഇനങ്ങളുടെ പട്ടിക ഇനിപ്പറയുന്നു:<ref>{{Tropicos|accessdate=22 February 2016}}</ref><ref>{{ThePlantList|accessdate=22 February 2016}}</ref> * ''[[Wisteria brachybotrys]]'' <small>Siebold & Zucc.</small> – Silky wisteria * ''[[Wisteria brevidentata]]'' <small>Rehder</small> * ''[[Wisteria floribunda]]'' <small>([[Carl Ludwig von Willdenow|Willd.]]) [[Augustin Pyramus de Candolle|DC.]]</small> – Japanese wisteria * ''[[Wisteria frutescens]]'' <small>([[Carl Linnaeus|L.]]) [[Jean Louis Marie Poiret|Poir.]]</small> – American wisteria * ''[[Wisteria macrostachya]]'' <small>(Torr. & Gray) Nutt. ex BL Robins. & Fern.</small> – Kentucky wisteria<ref name="ReferenceA">{{Tropicos|13052774|Wisteria macrostachya|accessdate=22 February 2016}}</ref> * ''[[Wisteria sinensis]]'' <small>([[John Sims (taxonomist)|Sims]]) DC.</small> – Chinese wisteria * ''[[Wisteria venusta]]'' <small>Rehder & Wils.</small><ref>{{Tropicos|13062488|Wisteria venusta|Rehder & E.H. Wilson |access-date=19 August 2018}}</ref><ref>{{eFloras|2|242355196|Wisteria venusta |family=Fabaceae=|first1=Zhi |last1=Wei |first2=Les |last2=Pedley |accessdate=22 February 2016}}</ref> (or ''[[Wisteria ventusa|W. ventusa]]'' <small>Rehder & Wils.</small><ref>{{ThePlantList|id=ild-43946|Wisteria ventusa|accessdate=22 February 2016}}</ref>) * ''[[Wisteria villosa]]'' <small>Rehder</small> ==വിവരണം== [[File:Wisteria floribunda MHNT.BOT.2008.1.38.jpg|left|thumb|Seeds and seedpods of ''[[Wisteria floribunda]]''. The seeds of all ''Wisteria'' species contain high levels of the wisterin toxin and are especially poisonous.]] ലഭ്യമായ ഏതൊരു താങ്ങിനു ചുറ്റും വിസ്റ്റീരിയസിന്റെ കാണ്ഡം ചുറ്റിക്കയറുന്നു. ഡബ്ല്യു. ഫ്ലോറിബുണ്ട (ജാപ്പനീസ് വിസ്റ്റീരിയ) മുകളിൽ നിന്ന് നോക്കുമ്പോൾ ഘടികാരദിശയിൽ ചുറ്റിക്കയറുന്നു. ഡബ്ല്യു. സിനെൻസിസ് എതിർ ഘടികാരദിശയിൽ ചുറ്റിക്കയറുന്നു. വിസ്റ്റീരിയയുടെ ഏറ്റവും സാധാരണമായ രണ്ട് ഇനം തിരിച്ചറിയുന്നതിന് ഇത് സഹായിക്കുന്നു.<ref>{{Cite book|url=https://archive.org/details/wisteriascompreh0000vald|title=Wisterias : a comprehensive guide|last=Peter|first=Valder|publisher=Timber Press|year=1995|isbn=0881923184|location=Portland, Or.|pages=|oclc=32647814}}</ref>ഭൂമിയിൽ നിന്ന് 20 മീറ്റർ (66 അടി) വരെ ഉയരത്തിൽ കയറാനും 10 മീറ്റർ (33 അടി) പാർശ്വസ്ഥമായി പടരാനും കഴിയും. ലോകത്തിലെ അറിയപ്പെടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വിസ്റ്റീരിയ കാലിഫോർണിയയിലെ [[സിയേറ മാഡ്രെ|സിയറ മാഡ്രെ]]യിലാണ്. ഒരു ഏക്കറിൽ കൂടുതൽ (0.40 ഹെക്ടർ) വലുപ്പവും 250 ടൺ ഭാരവും കാണപ്പെടുന്നു. 1894-ൽ നട്ടുപിടിപ്പിച്ച ഇത് 'ചൈനീസ് ലാവെൻഡർ' ഇനത്തിൽ പെട്ടതാണ്.<ref>{{Cite web |url=http://www.sierramadrenews.net/wistaria.htm |title=sierramadrenews.net Wistaria |access-date=2020-06-16 |archive-date=2010-03-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100318005635/http://www.sierramadrenews.net/wistaria.htm |url-status=dead }}</ref> ഇലകൾ ഒന്നിടവിട്ട് 15 മുതൽ 35 സെന്റിമീറ്റർ വരെ നീളമുള്ളതും പിന്നേറ്റും 9 മുതൽ 19 വരെ ലഘുപത്രികകളുമാണ്. 10 മുതൽ 80 സെന്റിമീറ്റർ വരെ നീളമുള്ള തൂങ്ങുന്ന റസീമുകളിലാണ് പൂക്കൾ ഉണ്ടാകുന്നത്. [[Laburnum|ലാബർനം]] ജനുസ്സിന് സമാനമായ പൂക്കൾ പക്ഷേ പർപ്പിൾ, വയലറ്റ്, പിങ്ക് അല്ലെങ്കിൽ വെള്ള എന്നീ നിറങ്ങളിലും കാണപ്പെടുന്നു. ഇലകളിൽ മഞ്ഞ നിറം കാണപ്പെടുന്നില്ല. ചില ഏഷ്യൻ ഇനങ്ങളിൽ വസന്തകാലത്ത് പൂവിടുമ്പോൾ, (ഇലകൾ തുറക്കുന്നതിന് അല്ലെങ്കിൽ തൊട്ടുമുൻപും) വേനൽക്കാലത്തിന്റെ പകുതി മുതൽ അമേരിക്കൻ സ്പീഷീസിലും ഡബ്ല്യു. ജപ്പോണിക്കയിലും പൂവിടുന്നു. ചില സ്പീഷീസുകളുടെ പൂക്കൾക്ക് സുഗന്ധമാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് ഡബ്ല്യു. സിനെൻസിസ്. [[Brown-tail moth|ബ്രൗൺ-ടെയിൽ മോത്]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള ചില [[ലെപിഡോപ്റ്റെറ|ലെപിഡോപ്റ്റെറ]] ഇനങ്ങളുടെ ലാർവകളാണ് വിസ്റ്റീരിയ ഇനങ്ങളെ ഭക്ഷ്യ സസ്യങ്ങളായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്. വിത്തുകൾ ലാബർനമിന്റേതിന് സമാനമായ കായ്കളിലാണ് ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നത്, ആ ജനുസ്സിലെ വിത്തുകൾ പോലെ വിഷമാണ്. ചെടിയുടെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും വിസ്റ്ററിൻ എന്ന സാപ്പോണിൻ അടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്, ഇത് കഴിച്ചാൽ വിഷാംശം, തലകറക്കം, ആശയക്കുഴപ്പം, സംസാര പ്രശ്നങ്ങൾ, ഓക്കാനം, ഛർദ്ദി, വയറുവേദന, വയറിളക്കം, ശക്തിക്ഷയം എന്നിവയ്ക്ക് കാരണമായേക്കാം.<ref>{{Cite book|title=Lewis' Dictionary of Toxicology|url=https://books.google.com/books?id=caTqdbD7j4AC|publisher=CRC Press|date=1998-03-23|isbn=9781566702232|language=en|first=Robert Alan|last=Lewis}}</ref><ref name=":0">{{Cite journal|title=Wisteria toxicity|journal=Journal of Toxicology. Clinical Toxicology|date=1993-01-01|issn=0731-3810|pmid=8433406|pages=107–112|volume=31|issue=1|first=E. S.|last=Rondeau|doi=10.3109/15563659309000378}}</ref>വിഷത്തിന് കാരണമാകാൻ വിത്തുകൾക്ക് പുറത്തുള്ള സാന്ദ്രത മതിയോ എന്ന കാര്യത്തിൽ തർക്കമുണ്ട്. വിസ്റ്റീരിയ വിത്തുകൾ പല രാജ്യങ്ങളിലെയും കുട്ടികളിലും വളർത്തുമൃഗങ്ങളിലും വിഷത്തിന് കാരണമാകുന്നു. മിതമായ തോതിലുള്ള ഗ്യാസ്ട്രോഎന്റൈറ്റിസും മറ്റ് ഫലങ്ങളും ഉണ്ടാക്കുന്നു.<ref>{{cite web|last1=Mcdonald|first1=Gregory E.|title=Wisteria sinensis.|url=https://plants.ifas.ufl.edu/plant-directory/wisteria-sinensis/|website=University of Florida IFAS|publisher=University of Florida|accessdate=12 August 2017|archive-date=2017-08-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170812180628/https://plants.ifas.ufl.edu/plant-directory/wisteria-sinensis/|url-status=dead}}</ref><ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Canadian Poisonous Plants Information System - Wisteria floribunda (Scientific name)|url=http://www.cbif.gc.ca/eng/species-bank/canadian-poisonous-plants-information-system/all-plants-scientific-name/wisteria-floribunda/?id=1370403267045|website=Agriculture and Agri-Food Canada|access-date=2016-02-22|publisher=Government of Canada}}</ref> == കൃഷി == {{multiple image |align=right |direction=horizontal |header_align=center |header= |image1=Wisteria at Nymans Gardens, West Sussex, England May 2006.JPG |width1=200 |alt1= |caption1=Wisteria at [[Nymans]] Gardens<br>([[West Sussex]], England) |image2=Climbing_wisteria_(Stresa,_Italy).jpg |width2=200 |alt2= |caption2=Trunk of mature wisteria supported by balustrade ([[Stresa]], Italy) }} വിസ്റ്റീരിയ, പ്രത്യേകിച്ച് വിസ്റ്റീരിയ സിനെൻസിസ് വളരെ കടുപ്പമുള്ളതും അതിവേഗം വളരുന്നതുമാണ്. വളക്കൂറില്ലാത്ത മണ്ണിലും ഇതിന് വളരാൻ കഴിയും, പക്ഷേ ഫലഭൂയിഷ്ഠമായ, ഈർപ്പമുള്ള, നന്നായി വളക്കൂറുള്ള മണ്ണാണ് ഇഷ്ടപ്പെടുന്നത്. അത് പൂർണ്ണ സൂര്യപ്രകാശത്തിൽ തഴച്ചുവളരുന്നു. കമ്പ് മുറിക്കൽ, ഇളം തണ്ട് വെട്ടിയെടുത്ത് അല്ലെങ്കിൽ വിത്ത് വഴിയും പുതിയ സസ്യം ഉണ്ടാക്കാം. എന്നിരുന്നാലും, വിത്തിൽ നിന്ന് വളരുന്ന സസ്യങ്ങൾ പൂക്കാൻ പതിറ്റാണ്ടുകൾ എടുക്കും; ഇക്കാരണത്താൽ, തോട്ടക്കാർ സാധാരണയായി വേരുകൾ വെട്ടിയെടുത്ത് അല്ലെങ്കിൽ നന്നായി പൂവിടുമെന്ന് അറിയപ്പെടുന്ന ഗ്രാഫ്റ്റ് ചെയ്ത [[കൾട്ടിവർ|കൾട്ടിവറുകളിൽ]] നിന്ന് മുളച്ച സസ്യങ്ങൾ വളർത്തുന്നു. പൂവിടാതിരിക്കാനുള്ള മറ്റൊരു കാരണം അമിതമായ വളമാണ് (പ്രത്യേകിച്ച് നൈട്രജൻ). വിസ്റ്റീരിയയ്ക്ക് നൈട്രജൻ ഫിക്സിംഗ് ശേഷിയുണ്ട് (റൂട്ട് നോഡ്യൂളുകളിൽ റൈസോബിയ ബാക്ടീരിയ നൽകുന്നത്). അതിനാൽ പക്വതയാർന്ന സസ്യങ്ങൾക്ക് പൊട്ടാസ്യം, ഫോസ്ഫേറ്റ് എന്നിവ ചേർക്കുന്നത് ഗുണം ചെയ്യാം. പക്ഷേ നൈട്രജൻ ആവശ്യമില്ല. അവസാനമായി, വിസ്റ്റീരിയ പൂർണ്ണ വളർച്ച പ്രാപിക്കുന്നതിനുമുമ്പ് പൂവിടാൻ മടിക്കും. പൂർണ്ണ വളർച്ചയ്‌ക്ക് കുറച്ച് വർഷങ്ങൾ മാത്രമേ ആവശ്യമായി വരൂ. കെന്റക്കി വിസ്റ്റീരിയ അല്ലെങ്കിൽ ചൈനീസ് വിസ്റ്റീരിയയ്ക്ക് ഇരുപതോളം വർഷങ്ങൾ ആവശ്യമായി വരുന്നു. താങ്ങ് നൽകാത്തപ്പോൾ വിസ്റ്റീരിയയ്ക്ക് ഒരു കുന്നായി വളരാൻ കഴിയും. പക്ഷേ ഒരു മരം, പെർഗൊള, മതിൽ അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് താങ്ങ് ഘടനകളെ കൂട്ടിച്ചേർക്കാൻ അനുവദിക്കുമ്പോൾ അത് ഏറ്റവും മികച്ചതായി വളരുന്നു. എന്തുതന്നെയായാലും, താങ്ങ് വളരെ ശക്തമായിരിക്കണം, കാരണം പൂർണ്ണ വളർച്ചയുള്ള വിസ്റ്റീരിയ കനത്ത കൈത്തണ്ട കനമുള്ള തായ്ത്തടി, കാണ്ഡം എന്നിവയാൽ വളരെയധികം ശക്തമാകും. ലാറ്റിസ് വർക്ക് തകർക്കാനും നേർത്ത തടി പോസ്റ്റുകൾ തകർക്കാനും വലിയ മരങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുകയും ഇവ ചെയ്യുന്നു. വീടുകളിൽ വളരാൻ അനുവദിച്ച വിസ്റ്റീരിയ ഗട്ടറുകൾ, താഴ്‌ന്ന നിലകൾ, സമാന ഘടനകൾ എന്നിവയ്ക്ക് നാശമുണ്ടാക്കാം. മുൻവർഷത്തെ വളർച്ചയുടെ അടിത്തട്ടിലുള്ള മുകുളങ്ങളിൽ നിന്ന് വിസ്റ്റീരിയ പൂക്കൾ ഉണ്ടാകുന്നു. അതിനാൽ വസന്തത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ കുറച്ച് മുകുളങ്ങളുള്ള കൊമ്പുകൾ കോതുന്നത് കൂടുതൽ പൂക്കളുണ്ടാകാൻ കാരണമാകുന്നു. ചെടിയുടെ വലുപ്പം നിയന്ത്രിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, വശങ്ങളിലുള്ള ചിനപ്പുപൊട്ടൽ 20 മുതൽ 40 സെന്റിമീറ്റർ വരെ നീളത്തിൽ മിഡ്‌സമ്മറിൽ കുറയ്ക്കുകയും മഴക്കാലത്ത് 10 മുതൽ 20 സെന്റിമീറ്റർ വരെ കുറയ്ക്കാനും കഴിയും. ചെടിക്ക് കുറച്ച് വയസ്സ് കഴിഞ്ഞാൽ, വേനൽക്കാലത്ത് വളരുന്ന സീസണിൽ മൂന്ന് തവണ പുതിയ വള്ളികൾ കോതുന്നതുകൊണ്ട് താരതമ്യേന ഒതുക്കമുള്ളതും സ്വതന്ത്രവുമായ പൂച്ചെടികൾ നേടാൻ കഴിയും. ചില ഇനങ്ങളുടെ പൂക്കൾ ഭക്ഷ്യയോഗ്യമാണ്. മാത്രമല്ല വീഞ്ഞ് ഉണ്ടാക്കാൻ പോലും ഇത് ഉപയോഗിക്കാം. മറ്റുള്ളവ വിഷമാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ഇത് അല്ലെങ്കിൽ ഏതെങ്കിലും കാട്ടുചെടിയെ ഉപയോഗിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ഒരു വിദഗ്ദ്ധൻ ശ്രദ്ധാപൂർവ്വം തിരിച്ചറിയാൻ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു. 1816-ൽ ഹോർട്ടികൾച്ചറൽ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ചൈനീസ് വിസ്റ്റീരിയയെ അമേരിക്കയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു. ജാപ്പനീസ് വിസ്റ്റീരിയ 1830-ൽ അവതരിപ്പിച്ചു.<ref name=USFS>{{FEIS |genus=Wisteria |type=vine |title=Wisteria floribunda, W. sinensis |last=Stone |first=Katharine R. |date=2009 |access-date=2016-02-22}}</ref>കൃഷിയിൽ ശ്രദ്ധ വേണ്ടാത്തതിനാൽ യു‌എസിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലും, പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ, ഈ ഇതര തദ്ദേശീയ വിസ്റ്റീരിയകൾ മറ്റ് തദ്ദേശീയസസ്യജാലങ്ങളെ ചുറ്റിപ്പടർന്ന് അവയെ ഇല്ലാതാക്കാനുള്ള കഴിവ് കാരണം അധിനിവേശസസ്യമായി കണക്കാക്കുന്നു.<ref name=USFS/>{{clear}} [[Image:Great wisteria blossom Ashikaga Tochigi (Japan).png|thumb|center|500x500px|A great wisteria (藤, ''fuji'') blossoms at [[Ashikaga Flower Park]] in [[Ashikaga, Tochigi]], [[Japan]]. The largest wisteria in Japan, it is dated to c. 1870 and covers approximately 1,990 square meters (half an acre) as of May 2008.<!--[[NHK]] radio May 1, 2008 news for [[Kanto Plain]]-->|alt=|left]] == കലയും പ്രതീകാത്മകതയും == {{multiple image |direction=horizontal |width1=147 |width2=150 |align=right |footer=Left to right: ''View of Oyster Bay'' (1908), by [[Louis C. Tiffany]], with wisteria evoking the estate of its patrons, [[Wistariahurst]]; ''Japanese wisteria and white-bellied green pigeons'' (1883), a woodblock print by [[Kōno Bairei]] |image1=At the Metropolitan Museum of Art, New York 2017 04 - View of Oyster Bay. New York City.jpg |image2=Bairei kachō gafu, Spring 12, Japanese wisteria and white-bellied green pigeons.jpg}} {{commons category inline|Wisteria in art}} നൂറ്റാണ്ടുകളായി ജപ്പാനിൽ വിസ്റ്റീരിയയും അവയുടെ പൂക്കുലകളും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു. ഇത് കുടുംബ ചിഹ്നങ്ങളിലും രാജവംശാവലിയിലും ഒരു ജനപ്രിയ ചിഹ്നമായിരുന്നു.<ref>{{cite book|title=Symbols of Japan: Thematic Motifs in Art and Design|last=Baird|first=Merrily C|year=2001|publisher=Random House, Inc.|location=New York|page=67|oclc=237418692}}</ref>[[കബുക്കി|കബുകി]]യിലെ ഒരു ജനപ്രിയ നൃത്തം, [[Fuji Musume|ഫ്യൂജി മ്യൂസ്യൂം]] അല്ലെങ്കിൽ "ദി വിസ്റ്റീരിയ മെയ്ഡൻ" അഞ്ച് വ്യക്തിഗത നൃത്തങ്ങളുടെ ഒരു പരമ്പരയിലെ ഒരേയൊരു നൃത്തമാണ്. അതിൽ ഒരു കന്യക വിസ്റ്റീരിയയുടെ ആത്മാവിന്റെ സാക്ഷാൽക്കാരമായി മാറുന്നു. പടിഞ്ഞാറ്, ടൈൽ, സ്റ്റെയിൻ ഗ്ലാസ് തുടങ്ങിയ നിർമാണ സാമഗ്രികളിൽ വിസ്റ്റീരിയകൾ റിയലിസത്തിലും ശൈലീപരമായും കലാസൃഷ്ടികളിലും വ്യാവസായിക രൂപകൽപ്പനയിലും ഉപയോഗിച്ചു.<ref>{{cite magazine|magazine=The New Englander|volume=XLIV|page=304|url=https://books.google.com/books?id=2-0aAAAAYAAJ&pg=PA304|quote=The Art Amateur for February contains the usual profusion of designs for art work, including decorations for a dessert-plate (asters), a double tile (wisteria)...|title=Notices of New Books}}</ref> ==അവലംബം== {{Reflist|31em}} ==ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ== {{Wiktionary|wisteria}} {{Wikispecies}} {{Commons category}} *{{Wikisource-inline|list= **{{Cite AmCyc|wstitle=Wistaria |short=x |noicon=x}} **{{Cite NIE|wstitle=Wistaria|year=1905 |short=x |noicon=x}} **{{Cite Collier's|wstitle=Wistaria |short=x |noicon=x}} }} *[http://ohioline.osu.edu/hyg-fact/1000/1246.html Ohio State University fact sheet on wisteria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151219153836/http://ohioline.osu.edu/hyg-fact/1000/1246.html |date=2015-12-19 }} [[വർഗ്ഗം:ഏഷ്യയിലെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:വടക്കേ അമേരിക്കയിലെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:ഏഷ്യയിലെ ഉദ്യാന സസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആരോഹികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഫാബേസീ]] [[വർഗ്ഗം:സസ്യജനുസുകൾ]] sbzpxcvi0ddgzkglpsasbysx5dky5yc 0 513013 4617147 4438004 2026-05-04T08:49:47Z Fróis 212049 4617147 wikitext text/x-wiki {{Infobox military person |name= മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാർ |birth_date= |death_date=1600 |birth_place= [[കുഞ്ഞാലി കോട്ട|അലകാ കോട്ട]], [[കോഴിക്കോട് രാജ്യം]] |death_place= [[പോർച്ചുഗീസ് ഗോവ]] |placeofburial = |image= |caption= |nickname=കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ നാലാമൻ |allegiance= [[കോഴിക്കോട് രാജ്യം]] |branch= [[സാമൂതിരി സൈന്യം]] |serviceyears= 1595 – 1600 |rank= [[സമുദ്രാധിപതി]] |commands = <br>സഹ സൈന്യാധിപൻ, (മരയ്ക്കാർ സേന) (1575/80–95) *നാവികസേന തലവൻ [[കോഴിക്കോട് രാജ്യം]] (95–98) *സമുദ്രാധിപതി (1598-1600) |unit=[[മരയ്ക്കാർ സേന]] |battles= |laterwork= }} പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിലെ പ്രബല ഏഷ്യൻ തീര രാജ്യമായിരുന്ന കോഴിക്കോട് രാജ്യത്തിലെ അവസാന നാവിക മേധാവിയാണ് '''കുഞ്ഞാലി മരക്കാർ നാലാമൻ''' എന്ന പേരിൽ വിഖ്യാതനായ '''മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാർ'''. ചീന മുതൽ യൂറോപ്പ് വരെ വീരഗാഥകൾ പ്രചരിപ്പിക്കപ്പെട്ടു പോന്നിരുന്ന ഈ യോദ്ധാവ് ‘'''എതിർത്ത് തോൽപ്പിക്കാനാവാത്ത വ്യാഘ്രം'''’ എന്ന വിശേഷ നാമത്താൽ ശത്രുക്കളാൽ പോലും പുകഴ്ത്തപ്പെട്ടവനാണ്.<ref>ppmk parappil.history of calicut muslim’s,(2nd ed) focus publications,p.92</ref> മുൻഗാമിയാൽ അധികാര ചെങ്കോൽ കൈമാറപ്പെട്ടു, സ്വന്തം രാജാവിനാൽ ചതിക്കപ്പെട്ടു വീരമൃതുവിനിരയായി എന്നിവ മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാരെ മറ്റു കുഞ്ഞാലിമാരിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തനാക്കുന്നു. പോർച്ചുഗീസ് തടവറയിലെ കൊടും പീഡനങ്ങളെ അതിജയിച്ചതും, അതിക്രൂരമായ രക്തസാക്ഷിത്വവും കുഞ്ഞാലി നാലാമനെ ചരിത്രത്തിലെ ചെന്താരകമായി കത്തിജ്വലിപ്പിക്കുന്നു. <ref>Sreedhara Menon A., Kerala History and its makers, Madras (1990) Pp.110- 111</ref> ==ജീവരേഖ == കോഴിക്കോട് രാജ്യത്തെ അകലാപുഴ തീരത്തെ [[കുഞ്ഞാലി കോട്ട]]യിലായിരുന്നു മുഹമ്മദലി മരക്കാരിന്റെ ജനനമെന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. പതിവ് സംബ്രദായമനുസരിച്ചു മതപഠനവും ആയുധാഭ്യാസവും പൂർത്തിയാക്കി മരയ്ക്കാർ പടയിൽ അംഗമായി. കടൽ യുദ്ധമുറകളിൽ അസാമാന്യ പ്രാവീണ്യം നേടിയ ‘മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാർ’ [[ശൈഖ് മാമുക്കോയ]], [[അസീസ് മഖ്ദൂം]], [[ഖാളി മുഹമ്മദ്]], എന്നിവരിലൂടെ കാദിരിയ്യഃ ഥരീഖയിൽ പ്രവേശിച്ചു അദ്ധ്യാത്മ മേഘലകളിലും പ്രാവീണ്യം നേടി. മാതുലനും മൂന്നാം കുഞ്ഞാലിയുമായ പട മരയ്ക്കാർക്കൊപ്പം നിരവധി യുദ്ധങ്ങളിൽ സജീവ സാന്നിധ്യമായ ഈ യുവാവ് പെട്ടെന്ന് തന്നെ ക്യാപ്റ്റൻ സ്ഥാനത്തേക്ക് ഉയർന്നു. കുശാഗ്ര ബുദ്ധിയും, ദീർഘവീക്ഷണവും, അപാര ധൈര്യവും, തന്ത്രങ്ങളുടെ മികവും മുഹമ്മദ് അലി മരയ്ക്കാരെ സഹ സേനാധിപതി സ്ഥാനത്തേക്ക് കൊണ്ട് ചെന്നെത്തിച്ചു. ചൗൾ ഉപരോധത്തിൽ കാട്ടിയ ധീരത ബീജാപൂർ സുൽത്താൻറെ പ്രശംസ നേടുവാൻ പോലും പര്യാപ്തമായി. ഗറില്ലാ പോരാട്ട രീതിയിലൂടെ പറങ്കികൾക്ക് കനത്ത നഷ്ടം വരുത്തി <ref>Panikkar, K.M., Malabar and the Portuguese, Bombay, 1929, p.159.</ref> ഏദൻ കടലിടുക്കിലും, ഹോർമോസിലും, ബംഗാൾ ഉൽകടലിലും, അറബി കടലിലും പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യത്വത്തിനെതിരെ നിരവധി യുദ്ധവിജയങ്ങൾ നേടാൻ കുഞ്ഞാലി മൂന്നാമനും, കുട്ടി മൂസയ്ക്കും താങ്ങും തണലുമായി വർത്തിക്കാൻ മുഹമ്മദ് അലി മരയ്ക്കാറിനായി. <ref>P.V. Muhammed, Ariyappedatha Kunjali Marakkar, Kunjali Marakkar Smaraka Vedi , Kottakkal (2015)</ref><ref>Dr. K C Vijayaraghavan &km jayasree, kunjali marakkar, chintha publishers</ref> പന്തലായനിയിൽ അരങ്ങേറിയ മഹായുദ്ധ വിജയത്തിന് പിറകേ ഒരപകടത്തിൽ പെട്ട് [[കുഞ്ഞാലി മൂന്നാമൻ]] ശയ്യാവലംബിയായി. സാമൂതിരിയുടെ അനുമതിയോട് കൂടി 1595 -ൽ തൻറെ അനന്തിരവനെ പിൻഗാമിയായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. കുഞ്ഞാലി കോട്ടയിൽ ആധ്യാത്മികരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നടന്ന സ്തോത്ര പ്രകീർത്തന സദസ്സിൽ ‘പട്ടു മരയ്ക്കാർ’ മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാറിന് തൻറെ ഉടവാൾ കൈമാറി. തുടർന്ന് രാജാവിനെ സന്ദർശിച്ചു പട്ടും വളയും കൈമാറി. അധികാര ചിഹ്നമായ തലപ്പാവ് അണിയിക്കപ്പെട്ടതോടെ ‘മുഹമ്മദ് അലി മരയ്ക്കാർ’ നാലാം കുഞ്ഞാലിയായി അധികാരസ്ഥനായി. ==കർമ്മരംഗം == [[File:Kunhali-Sword.JPG|left|thumb|കുഞ്ഞാലി നാലാമൻറെ ഖുത്ബ വാൾ]] പദവി കൈമാറ്റത്തിന് ശേഷം ഏറെ നാൾ കഴിയും മുൻപേ [[കുഞ്ഞാലി മൂന്നാമൻ]] മരണപ്പെട്ടു. പട്ടു മരക്കാരുടെ വിയോഗാനന്തരം മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാർ കോട്ടക്കൽ പുതുപട്ടണം കോട്ടയുടെയും, കോഴിക്കോട് നാവികസേനയുടെയും അധിപനായി അവരോധിതിതനായി. <ref>murkot ramunny, Perpetuating the memory of kunhali marakkars, India's Naval Traditions: The Role of Kunhali Marakkars p 57</ref> സുരക്ഷയ്ക്ക് ഊന്നൽ കൊടുത്ത് കൊണ്ട് കോട്ട ബലപ്പെടുത്താനുള്ള നടപടികളാണ് മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാർ ആദ്യം കൈകൊണ്ടത്. ചുറ്റും വലിയ ആഴത്തിൽ കിടങ്ങുകൾ കുഴിച്ചു, കോട്ട മതിൽ കൂടുതൽ ബലപ്പെടുത്തി സുരക്ഷിതമാക്കി, കോട്ടയുടെ കര ഭാഗത്ത് ഏഴടി വീതിയിൽ ഇരട്ട മതിലുകൾ പണിത് ആഴത്തിൽ തോട് കീറി പുഴയിലേക്ക് ബന്ധിപ്പിച്ചു, നിശ്ചിത ദൂരത്തിൽ ഗോപുരങ്ങൾ പണിതു പീരങ്കികൾ സ്ഥാപിച്ചു, നദികളിൽ ബലവത്തായ വേലികളും, അഴിമുഖത്ത് മതിലുകളും പണിതു പീരങ്കികൾ സ്ഥാപിച്ചു കൊത്തളങ്ങൾ തീർത്തു. <ref>Teotonio R. De Souza, Essays in Goan History,concept publishing p 32</ref> നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന പീരങ്കികൾക്ക് പുറമെ വലിയ തോക്കുകളും, മഞ്ചനീക്കുകളും ചുറ്റോടും സ്ഥാപിച്ചും, കോട്ടയ്ക്കുള്ളിൽ നിന്നും കടലിലേക്ക് പുതിയ ചാലുകൾ കീറിയും സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾ അദ്ദേഹം മെച്ചപ്പെടുത്തി. പുതിയ ആയുധങ്ങളും, കപ്പലുകളും, വെടിമരുന്ന് ശേഖരങ്ങളും തയ്യാർ ചെയ്തു ആയുധ ശക്തിയും ബലപ്പെടുത്തി. <ref>Diogo de Couto,Da Asia, DecadaXI, pp.185-86</ref> തുടർന്ന് കേളി രംഗമായ കടലിലേക്കിറങ്ങി മുൻഗാമികളെ വെല്ലുന്ന വിജയങ്ങൾ നേടി പോരാട്ട വീര്യത്തിൻറെ പുതിയൊരു മുഖം പശ്ചിമ തീരത്ത് കുറിച്ചു. മരക്കാരുടെ പ്രശസ്തിയും പോരാട്ട വീര്യവും പറങ്കികളെ തളർത്തി. ‘പ്രതിരോധമാണ് ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യാക്രണമെന്നതാണ്’ കുഞ്ഞാലി മൂന്നാമൻറെ സിദ്ധാതമെങ്കിൽ ‘പ്രത്യാക്രമണമാണ് ഏറ്റവും വലിയ പ്രതിരോധം’ എന്ന നിലപാടായിരുന്നു കുഞ്ഞാലി നാലാമൻറെത്. ഈയൊരു നിലപാട് ദേശാതിരുകൾക്കപ്പുറത്തേക്ക് പോരാട്ടം വ്യാപിപ്പിച്ചു ചെന്നെത്താൻ കഴിയുന്ന എവിടെ ചെന്നും പോർച്ചുഗീസ് സൈന്യത്തെ ആക്രമിക്കാൻ മരക്കാർ നാലാമനെ പ്രേരിതമാക്കി.<ref>mgs,kozhikod charithratthil ninnum chila edukal, mathrubhoomi books( 2011) p 79</ref> ഉള്ളാൾ രാജ്ഞിയുടെ അഭ്യർത്ഥന മാനിച്ചു കൊണ്ട് [[ഉള്ളാൾ രാജ്യം]] ആക്രമിക്കാൻ വന്ന പറങ്കി കപ്പലുകളെ നിരം പരിശാക്കിയ മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാർ ദക്ഷിണ ചൈനാക്കടലിലും, മലാക്കാ കടലിടുക്കിലും അരങ്ങേറിയ പോരാട്ടങ്ങളിൽ പോർച്ചുഗീസുകാരെ പരാജയപ്പെടുത്തി കപ്പലുകൾ പിടിച്ചെടുത്തു. തുടർന്നുണ്ടായ നിരവധി യുദ്ധങ്ങളിലൂടെ പറങ്കികൾക്ക് കനത്ത നാശനഷ്ടം സമ്മാനിക്കാൻ ഈ സേനാധിപനായി. ‘പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം അഭിമുഖീകരിച്ച ഏറ്റവും വലിയ ശത്രു’ എന്നാണ് മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാരെ പോർച്ചുഗീസ് ചരിത്രകാരൻമാർ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. <ref>Decauto mention in Decades of Asia (da asia tom 4)That ‘mahomet kunhali marakkar who proved himself the most active and enterprising enemy the Portuguese had yet met in índio’</ref> പോരാട്ട വീര്യത്തിൽ അതികേമനായതോടെ ചൈനയിലും, യൂറോപ്പിലും, പേർഷ്യയിലും, അറബ് നാടുകളിലും, കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലും പ്രചരിച്ച വാമൊഴികളിലൂടെ വീരപരിവേഷമുള്ള പോരാളിയായി കുഞ്ഞാലി നാലാമൻ വിശ്രുതനായി. ഗുഡ്ഹോപ് മുനമ്പ് മുതൽ ചൈന വരെ മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാരിന്റെ വീരഗാഥകൾ പ്രചരിച്ചു. കുഞ്ഞാലിയെ നിന്ദിച്ചു തൂലിക ചലിപ്പിച്ച യൂറോപ്യൻ സഞ്ചാരികളുടെ ലിഖിതങ്ങളിൽ പോലും ഈ വസ്തുത തെളിഞ്ഞു കാണാം. കുഞ്ഞാലിയുടെ തട്ടകം സന്ദർശിച്ച യൂറോപ്യൻ സഞ്ചാരി അതിപ്രകാരം സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു: ‘ഭീകരനായ കുഞ്ഞാലി (നാലാമൻ) തൻറെ എതിരാളിയെ ഒരൊറ്റ വെട്ടിനു വാളടക്കം രണ്ടു കഷ്ണങ്ങളാക്കി മാറ്റിയതും, (ഉയർന്നു മറിഞ്ഞു) ശത്രു കപ്പലിൽ കയറി ഒരേ ഒരു വെട്ടിനാൽ പായ്മരം ഇരു പകുതികളാക്കി മാറ്റിയതടക്കമുള്ള വീര ചരിതങ്ങൾ ചൈനയിൽ വെച്ച് ഞാൻ കേട്ടിരുന്നു, കേട്ടതിൽ അവിശ്വസിക്കാനായി ഒന്നും തന്നെയില്ല’ <ref>The voyage of pyrard de laval vol 1,pp 351-52</ref> അറബ് സൈന്യങ്ങളുടെ ശക്തമായ തിരിച്ചടികളും, ലന്തക്കാരുടെ പടയോട്ടങ്ങളും അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ പോർച്ചുഗീസ് ശക്തിയെ തളർത്തിയിരുന്നു. ഇന്ത്യൻ തീരങ്ങളിലാവട്ടെ നൂറ്റാണ്ട് നീണ്ട കുഞ്ഞാലിമാരുടെ പോരാട്ടങ്ങൾ ഗോവയിൽ മാത്രമായി പോർച്ചുഗീസ് ശക്തിയെ തളച്ചിട്ടു, ഗോവ കേന്ദ്രീകരിച്ചു ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലും കൊച്ചി കേന്ദ്രീകരിച്ചു അറബി കടലിലും മാത്രമായി ഒതുങ്ങി പോയി പറങ്കികളുടെ വിളയാട്ടങ്ങൾ. <ref>Raja P.K.S. Medieval Kerala, Calicut (1966) P. 141</ref> കുഞ്ഞാലിമാരുടെ ശക്തമായ ഇടപെടലുകൾ കാരണം ഈ രണ്ട് സമുദ്രങ്ങളും കൈപ്പിടിയിലാക്കുക എന്നത് പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യത്തിനു അസാധ്യമായി. ഇതോടെ എന്ത് വില നൽകിയും സാമൂതിരിയുമായി സന്ധി ചെയ്യുക എന്ന പതിവ് രീതിയിലേക്ക് പോർച്ചുഗീസ് വൈസ്രോയി ചെന്നെത്തി. എന്നാൽ അത്തരമൊരു സന്ധി രൂപപ്പെടുത്തുക പ്രയാസമായിരുന്നു, നൂറ്റാണ്ടുകൾക്കിടയിൽ സാമൂതിരിമാരും പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യവും ഇണങ്ങിയും പിണങ്ങിയും തന്നെയായിരുന്നു മുന്നോട്ട് ഗമിച്ചിരുന്നത്. സാമൂതിരിമാരിൽ പോർച്ചുഗീസ് വിരുദ്ധ മനസ്ഥിതി പുലർത്തുന്നവരും അനുകൂലമായി വർത്തിച്ചവരും നിരവധിയുണ്ടായിരുന്നു. കുഞ്ഞാലി നാലാമൻറെ തുടക്കകാലത്ത് ഭരിച്ചിരുന്ന സാമൂതിരി രാജൻ പോർച്ചുഗീസുകാരോട് അനുകൂലിയായിരുന്നില്ല, മാത്രമല്ല കുഞ്ഞാലി മൂന്നാമനോട് അമിതസ്നേഹം കാട്ടിയ ഭരണാധികാരി കൂടിയായിരുന്നു. കിങ്ങ് സെബാസ്റ്റിനു ശേഷം അധികാരസ്ഥനായ പോർച്ചുഗീസ് രാജാവ് ‘ഫിലിപ്സ് രണ്ടാമൻ’ അറബിക്കടലിലെയും, ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെയും സംഭവ വികാസങ്ങൾ സക്സൂഷ്മമായി വിലയിരുത്തി, കുഞ്ഞാലിമാർ ഇല്ലാതായാൽ മാത്രമേ ഇവിടങ്ങളിൽ പോർച്ചുഗീസ് ആധിപത്യം സ്ഥാപിക്കാനാവുകയുമുള്ളൂ എന്ന യാഥാർഥ്യം ഉൾക്കൊണ്ടു. വൈസ്രോയിക്ക് ഇക്കാര്യങ്ങൾ ചൂണ്ടി കാട്ടി പോർച്ചുഗീസ് രാജാവ് എഴുത്തയച്ചു, കുഞ്ഞാലിയെയും സാമൂതിരിയേയും ഭിന്നിപ്പിക്കണമെന്ന് അതിൽ പ്രത്യേകം നിഷ്കർഷിച്ചിരുന്നു. <ref>padmanaabha menon kp history of kerala vol 2 newdelhi p 186</ref> <ref>Dr.k.k.n kurup. Dr. K.M. Mathew, Native Resistance against the Portuguese: The saga of kunchali marakkars, Calicut university, (2000). P 75</ref> സാമൂതിരി കുഞ്ഞാലിമാരെ ഭിന്നിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമം കുഞ്ഞാലി മൂന്നാമൻറെ കാലത്തെ പോർച്ചുഗീസ് ആരംഭിച്ചിരുന്നു. പ്രത്യേക നയതന്ത്ര പ്രതിനിധികളെ വൈസ്രോയി ഇതിനായി നിയോഗിച്ചിരുന്നു സാമൂതിരി സദസ്സിൽ പ്രാധ്യാന്യം നേടിയ അന്തോണിയോ പാതിരി ഇതിൽ പങ്കാളിയായി. [[ചാലിയം യുദ്ധം|ശാലിയും കോട്ട ആക്രമണത്തിന്]] ശേഷം ‘കുഞ്ഞാലി മൂന്നാമന്’ നായർ മാടമ്പിക്ക് സമാനമായ അധികാര സ്ഥാനങ്ങൾ സാമൂതിരി നൽകിയിരുന്നു. ഇതിൽ അസംതൃപ്തരായ ആര്യൻ പ്രഭാകർത്തയെ(ആയിരോൻ/ അടിയോടി) പോലുള്ള നായർ മാടമ്പികളും പോർച്ചുഗീസ് ഗൂഡാലോചനകളിൽ പങ്കാളികളായി.<ref>O.K. Nambiar, Portuguese Pirates and Indian Seamen, pp.161-16</ref> ചെറിയ രീതിയിലുള്ള അകൽച്ചകൾ ഉടലെടുത്തുവെങ്കിലും പട്ടു മരക്കാറിൻറെ ഇടപെടലുകൾ സാമൂതിരിയെ ഇത്തരം കുതന്ത്രങ്ങളിൽ അകപ്പെടുത്താതെ പോർച്ചുഗീസ് സാമ്ര്യാജ്യവുമായുള്ള സഖ്യം അവസാനിപ്പിക്കാൻ പ്രേരിതമാക്കുകയായിരുന്നു. വിവിധകാലഘട്ടങ്ങളിൽ കുഞ്ഞാലിമാരെ സാമൂതിരിക്കെതിരെ ചലിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളും ആവോളം പറങ്കികൾ നടത്തിയിരുന്നെങ്കിലും അവയിലൊന്ന് പോലും വിജയം കണ്ടിരുന്നില്ല. കുഞ്ഞാലി നാലാമൻറെ തുടക്ക കാലത്തുള്ള സാമൂതിരി നാട് നീങ്ങി. പുതിയതായി അധികാരമേറ്റെടുത്ത രാജൻ ക്ഷിപ്രകോപിയും മദ്യാസക്തനുമായിരുന്നു. ഇതോടെ തൽക്കാലം ഒതുങ്ങി നിന്ന പറങ്കി ചാരന്മാർ തങ്ങളുടെ ആവനാഴിയിലെ അസ്ത്രങ്ങൾ ഓരോന്നായി പുറത്തെടുക്കുവാൻ തുടങ്ങി. [[File:Matias de Albuquerque.jpg|thumb|മതിയാസ് അൽബുക്കർക്ക്]] ====ഭിന്നത ==== 1596/97 ഇൽ പോർച്ചുഗീസ് പടക്കപ്പലുകളെ ആക്രമിച്ച കുഞ്ഞാലി നാലാമൻ ചില കപ്പലുകൾ തകർക്കുകയും പറങ്കികളെ ബന്ദികളാക്കുകയും, രാജ കൽപ്പനയെ തുടർന്ന് മരക്കാർ കോട്ട ജയിലുകളിൽ അടച്ചിട്ടിരുന്ന ഈ തടവുകാരെ കോവിലകം കാരാഗൃഹത്തിലേക്ക് മാറ്റി പാർപ്പിക്കുകയുമുണ്ടായി. നാളുകൾക്ക് ശേഷം സാമൂതിരി ഇവരെ മുഴുവനായും വിടുതൽ ചെയ്തു. രാജാവുമായി അതിനകം സൗഹൃദം സ്ഥാപിച്ചിരുന്ന തടവുകാരനായിരുന്ന ഒരു പാതിരിയാണ് പിന്നീട് കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെ സാമൂതിരിയെ തിരിച്ചുവിട്ട പ്രധാനികളിൽ ഒരുവൻ. <ref>Father acosta’s mission of peace, Tjim,chapter 7</ref> പോർച്ചുഗീസ് അപസർപ്പകന്മാർ വാണിജ്യ കരാറിനായി അരചനെ പ്രേരിപ്പിച്ചു. മുൻകാല ചതികളെയോ വരാവുന്ന പ്രതിസന്ധികളെയോ പറ്റി ഓർക്കാതെ സാമൂതിരി പറങ്കികളുമായി ഉടമ്പടിക്ക് തയ്യാറായി. പോർച്ചുഗീസുമായുള്ള സഖ്യ-യുദ്ധ തീരുമാനങ്ങൾക്ക് മുൻപ് കുഞ്ഞാലിയുടെ അഭിപ്രായം കൂടി ശ്രവിക്കുക എന്നതായിരുന്നു മുൻകാല സാമൂതിരിമാർ അനുവർത്തിച്ചു പോന്നിരുന്ന നയം ഇത്തവണ അതുണ്ടായില്ല. ഇതോടെ രാജാവ് തൻറെ കാര്യത്തിൽ തൽപരനല്ലെന്ന തോന്നൽ കുഞ്ഞാലിയിൽ ഉടലെടുത്തു.<ref>Dr. lbrahim Kunju. A.P. Mappila Muslims of Kerala Trivandrum (1989) P.5</ref> രാജൻറെ പറങ്കികളോടുള്ള വിധേയത്വവും, വിനയവും മരക്കാരെ അസ്വസ്ഥനാക്കി. രാജാഭിപ്രായം തേടാതെ മുഹമ്മദ് അലി മരയ്ക്കാർ സ്വതന്ത്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നതിലാണ് ഈ അസ്വാരസ്യങ്ങൾ ചെന്നവസാനിച്ചത്. രാജാവും പടനായകനും വിത്യസ്ത ധ്രുവങ്ങളിലായതോടെ പോർച്ചുഗീസ് പദ്ധതികൾ ഫലം കണ്ടു. <ref>K.M. Panikkar, Malabar and the Portuguese, Bombay, 1929 , p. 140</ref> <ref>Portuguese Pirates and Indian Seamen, p.l57</ref> ഇതേ സമയം പോർച്ചുഗീസ് സഖ്യ രാഷ്ട്രമായ കൊച്ചി രാജ്യത്ത് ഒരു വിഭാഗം ക്രിസ്ത്യാനികൾ ഉൾപ്പെടയുള്ള ജനങ്ങൾ പരസ്യമായി പോർച്ചുഗീസ് ക്രൂരതകൾക്കെതിരെ രംഗത്ത് വന്നു.<ref>Jacob Koollaparambil, The St. Thomas Chrzstians' Revloution in 1653,Kottayarn, (1981)</ref> പോർച്ചുഗീസ് മേധാവിത്യത്താൽ കച്ചവട ലാഭം ലഭിക്കാത്ത കൊച്ചി രാജാവ് <ref>K.S Mathew : Portugeese Trade with India in the 16th Century, Pp 185,88</ref> കുഞ്ഞാലി നാലാമനോട് വ്യാപാരത്തിന് സംരക്ഷണം ആവശ്യപ്പെട്ടു. പോർച്ചുഗീസ് പാസ്സ് വാങ്ങാതെ നാലായിരം ക്വിന്റൽ കുരുമുളകും, മരങ്ങളും വഹിച്ച കൊച്ചിയിലെ കപ്പലുകളെ [[മരയ്ക്കാർ പട|മരക്കാർ പട]] സുരക്ഷിതമായി ചെങ്കടലിലേക്ക് എത്തിച്ചു നൽകി.<ref>Pius Malekandathil,Maritime India: Trade, Religion and Polity in the Indian Ocean,p 137</ref> തങ്ങളുടെ സഖ്യരാജ്യം ശത്രുവിനോടൊപ്പം ചേർന്ന് നടത്തിയ കച്ചവടനീക്കം പറങ്കികളെ അരിശം കൊള്ളിച്ചു, ശത്രുരാജ്യത്തിന് തന്റെ പടനായകൻ കാവൽ നൽകിയത് സാമൂതിരിക്കും ആഘാതമായി. സന്ധി രൂപപ്പെട്ടതോടെ പോർച്ചുഗീസ് കപ്പലുകൾ കോഴിക്കോടിൻറെ തുറമുഖങ്ങളിൽ അടുക്കുകയും തിരിച്ചു പോവുകയും പതിവായി. ഇത്തരം യാത്രകൾക്കിടയിൽ ചില അറബ്-മലബാരി കപ്പലുകളെ കൊള്ള ചെയ്യാനും അവർ മുതിർന്നു. പോർച്ചുഗീസ്- കോഴിക്കോട് സഖ്യം സുഗമമായി മുന്നോട്ട് പോകുന്നതിനിടെ മരയ്ക്കാർ പടയിലെ പ്രത്യേക പരിശീലനം നൽകപ്പെട്ട കൊലയാളി സംഘങ്ങൾ തുറയിലിറങ്ങിയ പോർച്ചുഗീസ് പടയാളികളെ നിരീക്ഷിച്ചു രഹസ്യമായി തേടിപ്പിടിച്ചു കൊലപ്പെടുത്തി. കൊലയും ബലാൽസംഘവും നടത്തിയവരെയാണ് വധിക്കുന്നതെന്നായിരുന്നു കുഞ്ഞാലിയുടെ ന്യായീകരണം.<ref>history of calicut muslim’s,(2nd ed),p.90</ref>കോഴിക്കോട്-പന്തലായനിയിൽ നിന്നും പുറപ്പെട്ട പോർച്ചുഗീസ് കപ്പലുകളെ മരക്കാർ പട ആക്രമിച്ചു നശിപ്പിച്ചു പറങ്കികളെ തടവുകാരാക്കി പിടി കൂടി. കരാർ ലംഘിച്ചുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ സാമൂതിരിയെ ക്ഷുഭിതനാക്കി.<ref>Mappila Muslims of Kerala P.58</ref> നൂറ്റാണ്ടിനിടയിൽ പോർച്ചുഗീസ് -കോഴിക്കോട് സന്ധികൾ പലവട്ടം രൂപപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്, എല്ലാ തവണയും അത് കാറ്റിൽ പറത്തി അക്രമം അഴിച്ചുവിട്ടത് പോർച്ചുഗീസ് പക്ഷമായിരുന്നുവെങ്കിൽ ഈ വട്ടം അത് കോഴിക്കോടിൻറെ ഭാഗത്ത് നിന്നായി വ്യഖ്യാനിക്കപ്പെടും വിധമായിരുന്നു കുഞ്ഞാലി നാലാമൻ നടത്തിയ ആക്രമണങ്ങൾ. ചില ചരിത്രകാരന്മാരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ ആക്രമിക്കപ്പെട്ട കപ്പൽ കൂട്ടത്തിൽ ഉൾപ്പെട്ട സാമൂതിരിയുടെ പായ് കപ്പലിന് കേടുപാടുകൾ സംഭവിച്ചതാണ് രാജകോപത്തിന് കാരണമെന്നാണ്. സന്ധി ലംഘിച്ച പടനായകൻ തൻറെ അപ്രമാദിത്യത്തെ ചോദ്യം ചെയ്തു എന്ന തോന്നൽ സാമൂതിരിയിൽ രൂപപ്പെട്ടു. പോർച്ചുഗീസ് ചാരന്മാരും അവരോടാഭിമുഖ്യമുള്ള നായർ മാടമ്പിമാരും ഈ അതൃപ്തി മുതലെടുത്ത് എരിതീയിൽ എണ്ണയൊഴിക്കാൻ കിണഞ്ഞു പരിശ്രമിച്ചു.<ref>K. V. Krishna Ayyar, zamorin of calicut, pp 199-201</ref> കുഞ്ഞാലി ആനപ്പുറത്ത് രാജാവിനെ പോലെ എഴുന്നള്ളുന്നു ഇത് സ്വന്തമായി രാജ്യം ഉണ്ടാക്കാനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പിൻറെ ഭാഗമാണെന്നു ള്ള അഭ്യൂഹങ്ങൾ ഉയർന്നു. കപ്പൽപ്പടാധിപൻ സ്വന്തമായി ഒരു രാജ്യം ഉണ്ടാക്കുമെന്ന ഭീതി രാജ്യാധിപനിൽ സൃഷ്ടിച്ചെടുക്കാൻ പോർച്ചുഗീസിനായി <ref>''The war between the Portuguese and Zamorin’s Navy continued till 1598, when the Portuguese convinced the Zamorin that his admiral (Kunjali Marakkar IV, i.e., Mohammed Ali) planned to take over his kingdom. The Zamorin joined the Portuguese to defeat and kill his own admiral in 1600 AD". Vice Admiral Arun Kumar Singh , Give Indian Navy its due,The Asian Age., Feb 11, 2017</ref> തടവിലാക്കിയ പോർച്ചുഗീസുകാരെ മോചിപ്പിക്കാനുള്ള സാമൂതിരിയുടെ ഓല കുഞ്ഞാലിയെ തേടിയെത്തി, രാജ ശാസന അനുസരിക്കാതെ പറങ്കികളെ ഇപ്പോൾ വിട്ടയക്കുന്ന പക്ഷം അവർ ആക്രമണങ്ങൾ തുടരുമെന്നും വൃദ്ധിക്ഷയം ബാധിച്ച പോർച്ചുഗീസ് നാവിക ശക്തിയെ നമ്മുടെ തീരങ്ങളിൽ നിന്നും തൂത്തെറിയാനുള്ള അസുലഭ സന്ദർഭമാണിതെന്നുമുള്ള മറുപടിയാണ് കുഞ്ഞാലിയുടെ ഭാഗത്ത് നിന്നും സാമൂതിരിക്ക് ലഭ്യമായത്. ആജ്ഞാപത്രം മുഖവിലക്കെടുക്കാതെ വന്നതോടെ സ്വതന്ത്ര പ്രവർത്തനങ്ങൾ ചൂണ്ടി കാട്ടി പടനായകൻ രാജമേൽക്കോയ്മ അംഗീകരിക്കുന്നില്ലെന്ന് സാമൂതിരിയെ പറഞ്ഞു വിശ്വസിപ്പിക്കാൻ ഉപജാപക സംഘത്തിനായി. സാമൂതിരിയും കുഞ്ഞാലിയും തമ്മിലുള്ള അസ്വാരസ്യങ്ങളെ കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ മുറ പോലെ ലഭിച്ചിരുന്ന പോർച്ചുഗീസ് വൈസ്രോയി ദൂതന്മാരിലൂടെ കുഞ്ഞാലിക്കെതിരായ സൈനിക നടപടിക്ക് സാമൂതിരിയെ പ്രേരിപ്പിച്ചു. കര- കടൽ വഴി കുഞ്ഞാലിയെ അക്രമിക്കുന്നതിൽ തനിക്ക് യാതൊരു വിരോധവുമില്ലെന്ന് സാമൂതിരി അവരെ ഉണർത്തി. <ref>Faria Y Sousa,Portuguese Asia, or the History of the Discovery and Conquest of India by the Portuguese: v.ol 3 , pp.99-100;</ref> എന്നാൽ കുഞ്ഞാലിക്കെതിരായ ഏതാക്രമണവും ആത്മഹത്യാ പരമാണെന്നു നന്നായി അറിയുന്ന വൈസ്രോയി ആക്രമണത്തിൽ സാമൂതിരിയും പങ്കെടുക്കണമെന്ന് ഉപാധി വെച്ചു. ദേശ പ്രതീകമെന്നപ്പോലുള്ള കുഞ്ഞാലിക്കെതിരായ നീക്കം ജനങ്ങളെ ഒന്നടങ്കം തനിക്കെതിരാക്കാൻ സാധ്യത ഉണ്ടെന്ന ഭീതി രാജാവിനുണ്ടായിരുന്നു. <ref>A.P.Ibrahim Kunju, Studies in Medieval Kerala History, Trivandrum, 1975,pp.81-82</ref> നായർ പടയാളികളിൽ ഭൂരിഭാഗവും കുഞ്ഞാലിയെ വീരനായകനായി കാണുന്നവരാണ്, കുഞ്ഞാലിയുമായി അടുപ്പമുള്ള നിരവധി നായർ സാമന്തന്മാരും, പടനായകരും ഇത്തരമൊരു നീക്കത്തെ അനുകൂലിക്കാനിടയില്ല, മാത്രമല്ല കുഞ്ഞാലി ഇല്ലാതായാൽ പോർച്ചുഗീസുകാരുടെ മുന്നിൽ കീഴടങ്ങേണ്ട ദുർഗതിയും വന്നുഭവിക്കാനിടയുണ്ട്. ആശങ്കകൾ കനത്തതോടെ സംയുക്ത ആക്രമണത്തിന് സാമൂതിരി വിസമ്മതിച്ചു. ആയിരോൻ നായരും, അന്തോണി പാതിരിയും ആവോളം ശ്രമിച്ചിട്ടും അത്തരമൊരു ഉപാധിക്ക് സാമൂതിരി സന്നദ്ധമായില്ല. സാമൂതിരിയെ ഉപയോഗിച്ചു കുഞ്ഞാലിയെ കുരുക്കാമെന്ന പോർച്ചുഗീസ് കുതന്ത്രത്തിനു തൽക്കാലം വിരാമമായി. ====പടയൊരുക്കം==== [[File:Francisco da Gama (Archaeological Survey of India, Goa).jpg|thumb|ഫ്രാൻസിസ്‌കോ ഡ ഗാമ]] കുഞ്ഞാലിയും സാമൂതിയുമായി നടക്കേണ്ടിയിരുന്ന കൂടികാഴ്ചകളൊക്കെയും മുടങ്ങി കൊണ്ടേയിരുന്നു, ഇരുവരുടെയും നിലപാടുകൾ കൈമാറ്റം ചെയ്യുന്നത് തടയാൻ പറ്റി എന്നത് പോർച്ചുഗീസിൻറെ നയതന്ത്ര വിജയമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. കുഞ്ഞാലിയെ അമർച്ച ചെയ്യാനുള്ള നീക്കത്തിൽ പരാജയപ്പെട്ട മറ്റിയസ് ഡി അൽബുക്കർക്കിന് പകരം വാസ്കോ ഡ ഗാമയുടെ പൗത്രൻ ഫ്രാൻസിസ്കോ ഡ ഗാമയെ പോർച്ചുഗീസ് രാജാവ് നിയമിച്ചു. 1597 മെയ് 22 ലാണ് [[ഫ്രാൻസിസ്കോ ഡ ഗാമ]] പോർച്ചുഗീസ് വൈസ്രൊയിയായി ഗോവയിലെത്തുന്നത്, പ്രഥമ പരിഗണന കുഞ്ഞാലിയെ ഇല്ലായ്മ ചെയ്യുക. അതിനായ് തന്ത്രങ്ങൾ ആവിഷ്കരിച്ചു, ആക്രമണങ്ങൾ ആസൂത്രണം ചെയ്തു, സഹോദരനും നാവിക തലവനുമായ ലൂയി ഡ ഗാമയുടെ കീഴിൽ സുശക്തമായ നാവിക പടയെ ഒരുക്കി നിർത്തി. കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെ വിജയം നേടണമെങ്കിൽ [[സാമൂതിരി പട]] കൂടെ വേണം എന്ന ദൃഢബോധ്യം വൈസ്രോയിയെ നയിച്ചു, എതിർ പക്ഷത്ത് സാമൂതിരി സൈന്യത്തെ കാണുമ്പോൾ കുഞ്ഞാലിപ്പടക്കേൽക്കുന്ന മാനസിക ആഘാതം യുദ്ധവിജയത്തിനു മുതൽ കൂട്ടാകുമെന്ന് തന്ത്രജ്ഞനായ ഫ്രാൻസിസ്കോ മനസ്സിലാക്കി, വൈസ്രോയിയുടെ ദൂതന്മാർ സാമൂതിരി കോവിലകം കയറിയിറങ്ങി. കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെയുള്ള പടനീക്കത്തിൽ പങ്കാളിയാകാൻ സാമൂതിരി സമ്മതം മൂളി. <ref>Frederick Charles Danvers ,The Portuguese in India: Being a History of the Rise and Decline of their eastern empire, Volume 2 ,p112</ref> പോർച്ചുഗീസ് സംഘം യുദ്ധ നീക്കങ്ങൾക്കായി സാമൂതിരിയെ സമീപിച്ചു, ഫാദർ അന്തോണിയോ, ഫാദർ ഫ്രാൻസിസ് റോസ്, ഫാദർ ഫ്രാൻസിസ് അക്കോസ്റ്റ, അടിയോടി നായർ, ഏറാടി കുമാരൻ എന്നിവരടങ്ങിയ ചാരസംഘവും യുദ്ധത്തിനായി അരചനെ പ്രേരിപ്പിച്ചു. ചില വ്യവസ്ഥകൾക്കനുസരിച്ചേ യുദ്ധത്തിന് തയ്യാറുള്ളൂ എന്ന രാജാവിൻറെ വാശി സംഭാഷണം അലസിപ്പിരിയിച്ചു. തൻറെ മേൽക്കോയ്മ കുഞ്ഞാലി അംഗീകരിച്ചാൽ മതിയെന്നുള്ള വിചാരങ്ങളാണ് സാമൂതിരിക്കെങ്കിൽ ‘കുഞ്ഞാലിയെ’ ഇല്ലാതാക്കുക എന്നത് മാത്രമായിരുന്നു [[പോർച്ചുഗീസ്]] ലക്ഷ്യം. സംഭാഷണങ്ങൾ അലസിപ്പിരിഞ്ഞതോടെ സാമൂതിരി തങ്ങളുടെ ശത്രുവാണെന്ന് ഭീഷണിപ്പെടുത്തി നാവികൻ ഡോം ഫെർഡിനെണ്ട് ഡി നൊറോൻഹയുടെ കീഴിലുള്ള കപ്പൽ പടയെ കുഞ്ഞാലിയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ ഏർപ്പാടാക്കിയ ശേഷം പോർച്ചുഗീസ് സംഘം ഗോവയിലേക്ക് മടങ്ങി. <ref>O.K. Nambiar, Portuguese Pirates and Indian Seamen, p163</ref> ഭയപ്പാടിലായ ‘സാമൂതിരി’ പാതിരിമാരെ അനുനയിപ്പിച്ചു ആവശ്യപ്പെട്ട സൗകര്യങ്ങൾ നൽകി കൂടെ നിർത്തി. കുഞ്ഞാലിയെ ആക്രമിക്കാൻ സാമൂതിരി പോർച്ചുഗീസ് സഹായം തേടിയെന്ന വിവരം ചില വർത്തക സംഘങ്ങൾ വഴി കുഞ്ഞാലിയെ അറിയിക്കാനായിരുന്നു പിന്നീടുള്ള പോർച്ചുഗീസ് ശ്രമങ്ങൾ. പറങ്കികളുമായി രഹസ്യ ഉടമ്പടി ഉണ്ടാക്കി സാമൂതിരിക്കെതിരെ നീങ്ങണമെന്നതായിരുന്നു ഗൂഢപുരുഷന്മാരുടെ ദുർബോധന. കോർത്ത ചൂണ്ടയിൽ കുഞ്ഞാലി കൊത്തിയില്ലെങ്കിലും രാജാവിനെ കുറിച്ചുള്ള സംശയങ്ങൾ സേനാധിപനിൽ വളർത്താൻ അവർക്കായി. കൂടുതൽ മുതലെടുപ്പിന് സ്ഥലം നൽകരുതെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ തന്ത്രശാലിയായ കുഞ്ഞാലി കപ്പലുകൾ അക്രമിക്കാനിടയായ സംഭവങ്ങളെ വിവരിച്ചും രാജ ശാസന ധിക്കരിക്കേണ്ടി വന്നതിലുള്ള ഖേദം പ്രകടിപ്പിച്ചും തിരുമനസ്സിനു ദൂതയച്ചു. ദൂതന്മാർക്ക് രാജാവ് ചെവി കൊടുത്തില്ല, കുഞ്ഞാലിയുടെ പടയാളികൾ പോകും വഴി കോട്ട കൊത്തളങ്ങളിൽ അതിക്രമിച്ചു കയറി സാമൂതിരിയുടെ ആനയുടെ വാൽ അരിഞ്ഞെന്നുള്ള വാർത്ത സാമൂതിരിയുടെ ചെവിയിലെത്തി, ഇത് രാജാവിനെ വല്ലാതെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു. തന്നെയും രാജാവിനെയും അകറ്റാൻ അടിയോടി നായരാണ് പോർച്ചുഗീസ് ഒറ്റുകാരനായി പ്രവർത്തിക്കുന്നത് എന്ന് വിശ്വസിച്ച കുഞ്ഞാലി അരയോൾ കോവിലകം കൈയേറി നായരുടെ കഴുത്തിൽ വാൾ വെച്ച് ഭീഷണിപ്പെടുത്തി. കുഞ്ഞാലിയും സംഘവും തന്നെ ആക്രമിച്ചു ഭാര്യെയെ കടന്നു പിടിച്ചു മുറിവേൽപ്പിച്ചു എന്ന് അടിയോടി നായർ പ്രചരിപ്പിച്ചു, ആനയുടെ വാൽ അറുത്തു, ഉള്ളാൾ രാജ്ഞിയുമായി ചേർന്ന് കുഞ്ഞാലി പുതിയ രാജ്യമുണ്ടാക്കുന്നു പോലുള്ള അഭ്യൂഹങ്ങൾ പടർത്താൻ അടിയോടി നായർക്കൊപ്പം അന്തോണി പാതിരിയും കൈകോർത്തു. <ref>Sathyan edakkad,vasco da gamaum charithrathile kanapurangalum, kairali books 2014 p 192, O.K. Nambiar, Portuguese Pirates and Indian Seame 163-164</ref> അഭ്യൂഹങ്ങൾ പരന്നതോടെ കുഞ്ഞാലിയുടെ അഹങ്കാരം എന്ത് വിലകൊടുത്തും അവസാനിപ്പിക്കണമെന്ന് സാമൂതിരി തീരുമാനമെടുത്തു. കുടില തന്ത്രജ്ഞനായ പോർച്ചുഗീസ് നയതന്ത്ര പ്രതിനിധി ‘ആൽവരോഡ അബ്രാച്ചേ’ സാമൂതിരിയെ സന്ദർശിച്ചു കരാർ തയ്യാറാക്കി. <ref>Andrea Acri, Imagining Asia(s): Networks, Actors, Sites,iseas singapore,p 167</ref>കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെ ഒന്നിച്ചു പോരാടാൻ സാമൂതിരി തയ്യാറായി. അമ്പതിനായിരം വരുന്ന നായർ പടയെ സാമൂതിരി സജ്ജമാക്കി നിർത്തി <ref>d ferroli, the jesuits in malabar vol 1 pages 217 -18</ref> {{Quote box |width=300px |align=left|quoted=true |bgcolor=##FFFFFF|salign=right |quote =<poem> '''നെഞ്ചിലും കിത്താബിലും''' '''ശ്വാസവും വിശ്വാസവു-''' '''മിഞ്ചുമ്പോൾ ചതിക്കില്ല''' '''മാപ്പിള കുഞ്ഞാലിമാർ''' </poem>|source =[[എം. ഗോവിന്ദൻ]]<ref>കുഞ്ഞാലിമരക്കാർ കവിത</ref> }} സാമൂതിരിയുടെ സമ്മതമറിഞ്ഞ [[ലൂയി ഡ ഗാമ]] യുദ്ധ സന്നാഹങ്ങളുമായി പുറപ്പെടാൻ ഒരുങ്ങിയെങ്കിലും അതിനിടെയുണ്ടായ ചില അപ്രതീക്ഷിത സംഭവവികാസങ്ങൾ സൈനിക നീക്കത്തെ മാസങ്ങൾ പിറകിലേക്ക് തള്ളി. ഡോം നെറോൻഹയുടെ നിരീക്ഷണക്കപ്പലുകളെ തുരത്തിയോടിച്ച ‘കുഞ്ഞാലി’ ലൂയി ഗാമയുടെ ആഗമനത്തിനു മുൻപായി അറബി കടലിലേക്ക് സൈനിക നീക്കം നടത്തിയ ക്യാപ്റ്റൻ ഡിമെല്ലോയുടെ കപ്പൽ വ്യൂഹത്തെ ഒന്നടങ്കം ആക്രമിച്ചു നശിപ്പിച്ചു അനവധി പോർച്ചുഗീസ് നാവികരെ കൊന്നൊടുക്കിയതായിരുന്നു കാരണം. ഏതാണ്ടിതേ സമയത്ത് പുതിയ സാമ്രാജ്യത്വ മോഹങ്ങളുമായി അറബി കടലിലേക്ക് കടന്നു വന്ന ‘ഡച്ചുകാർ’ പോർച്ചുഗീസ് കപ്പലുകൾ കടലിലാഴ്ത്തി. തുടരെയുണ്ടായ കനത്ത ഈ രണ്ട് പ്രഹരങ്ങളും പടയോട്ടം താൽകാലികമായി നിർത്തിവെക്കാൻ വൈസ്രോയിയെ പ്രേരിപ്പിച്ചു. . 1598- നവംബർ കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെ യുദ്ധ പ്രഖ്യാപനവുമായി ലൂയി ഡ ഗാമയുടെ സൈനിക വ്യൂഹം [[കോഴിക്കോട് രാജ്യം]] ലാക്കാക്കി നീങ്ങി. നവംബർ അവസാന പാതിയോടെ കോഴിക്കോട് എത്തിയ ‘അഡ്മിറൽ ലൂയി’ സാമൂതിരിയുമായി യുദ്ധ ചർച്ചകൾ നടത്തി. 30,000 പതക്കങ്ങൾ, പോർച്ചുഗീസ് സൈനിക വിഭാഗങ്ങളുടെ സേവനം, യുദ്ധ മുതലിൽ പകുതി എന്നിവയാണ് കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെ പോരാടാൻ പ്രതിഫലമായി സാമൂതിരി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. പോർച്ചുഗീസ് പക്ഷം സമ്മതം മൂളിയതോടെ കരാർ പ്രാബല്യത്തിലായി. <ref>O.K. Nambiar, Portuguese Pirates and Indian Seamen, pp. 163-64</ref> സാമൂതിരിയുടെ പെരുമാറ്റത്തിൽ സംശയാലുക്കളായ പോർച്ചുഗീസ് സൈനിക നേതൃത്വം ബന്ദികളെ ആവശ്യപ്പെട്ടു,കർണൂൽ, താനൂർ, ചാല രാജകുമാരന്മാരെയും, കോഴിക്കോട് ബ്രാഹ്മണ നീതിപതിയെയും ബന്ദികളായി നൽകി യുദ്ധനീക്കം ആരംഭിച്ചു. ==ഒന്നാം കോട്ടക്കൽ യുദ്ധം == 5-മാർച്-1599 [[സാമൂതിരി പട]] കരയിൽ നിന്നും പോർച്ചുഗീസ് സൈന്യം കടലിൽ നിന്നും കുഞ്ഞാലി കോട്ട ആക്രമിക്കാനുള്ള പദ്ധതി തയ്യാറാക്കി. മൂന്നുമാസം നീണ്ട യുദ്ധ സജ്ജീകരണങ്ങൾക്കൊടുവിൽ കടക്കൽ മുതൽ ഇരിങ്ങൽ വരെ അർധഗോളാകൃതിയിൽ അമ്പതിനായിരം വരുന്ന സാമൂതിരി സൈന്യം പുതുപ്പട്ടണം ഉപരോധിച്ചു. ഇതേ സമയം ജലഭാഗത്ത് പൂർണ്ണമായും പോർച്ചുഗീസ് സേനയുടെ കപ്പൽപ്പട വ്യൂഹങ്ങൾ അണിനിരന്നിരുന്നു, കരയിൽ നിന്നും കടലിൽ നിന്നും പൂർണ്ണമായി കുഞ്ഞാലി ഒറ്റപ്പെട്ടതോടെ യുദ്ധകാഹളം മുഴങ്ങി. യുദ്ധത്തിന് മുൻപുള്ള രാത്രിയിൽ അതി ശക്തമായ ഒരിടിമിന്നൽ സഖ്യസൈന്യത്തെ മുഴുവൻ കാട്ടും വിധത്തിൽ പ്രകാശപൂരിതമാക്കി അപ്രത്യക്ഷമായി.<ref>fr:roz’s letter mention in The Jesuits in Malabar, PP241-243 1598 march 3</ref> പോർച്ചുഗീസ്- കോഴിക്കോട് സംയുകത സൈന്യം കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെ ആക്രമണം ആരംഭിച്ചു. തീപ്പന്ത അടയാളത്താൽ കുഞ്ഞാലിക്കോട്ടയെ ഒന്നിച്ച് കരയിൽനിന്നും കടലിൽനിന്നും ആക്രമിക്കാനുള്ള സഖ്യകക്ഷികളുടെ ശ്രമം തുടക്കത്തിലേ പാളി, അടയാളം കാട്ടാൻ പന്തമേൽപ്പിച്ച നായർ ഭടൻമാർ പുലർച്ചക്ക് മുൻപ് കത്തിക്കേണ്ട പന്തം രാത്രിയിൽ തന്നെ കത്തിച്ചു, ഇതോടെ സൈനിക തന്ത്രമെല്ലാം താളം തെറ്റി. <ref>Portuguese Pirates and Indian Seamen p 142</ref> ഡോം ലൂയിസ് ഡ ഗാമയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ഒരുവിഭാഗം പോർച്ചുഗീസ് സൈന്യം സമുദ്രത്തിൽ നിന്നും കുഞ്ഞാലിക്കോട്ടയ്ക്കു നേരെ ആക്രമണം ആരംഭിച്ചപ്പോൾ മറ്റൊരു വിഭാഗം സാമൂതിരി പടയോടൊപ്പം കരയിൽ നിന്നും ആക്രമണം ശക്തമാക്കി. ഇരുപതിനായിരം നായർ പടയും ആയിരത്തിലധികം പറങ്കി പടയും ചേർന്നാണ് കരയുദ്ധം നയിച്ചത്. പീരങ്കികൾ ഉപയോഗിക്കാതെ ബലപ്രയോഗത്തിലൂടെ നായർ പടയെ തുരത്തിയോടിച്ച കുഞ്ഞാലി നാലാമൻ ആ ദയ പറങ്കികളോട് കാട്ടിയില്ല. കരയുദ്ധം നയിച്ച പറങ്കി സൈനികരിൽ ഭൂരിഭാഗവും മരയ്ക്കാർ പടയാൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു, സമാനമായിരുന്നു കടലിലെയും വിധി. 4 വലിയ പടക്കപ്പലുകൾ, രണ്ട് വലിയ [[ബാർക്സ്]] നൗകകൾ, 35 ചെറു പടക്കപ്പലുകൾ, 10 ഇടത്തരം കപ്പലുകൾ എന്നിവ ഉപയോഗപ്പെടുത്തിയായിരുന്നു [[ലൂയിസ് ഡ ഗാമ]] കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെ കടലിൽ നിന്നും ആക്രമണം അഴിച്ചുവിട്ടത്.<ref>Teotonio R. De Souza,Essays in Goan History p -33</ref> എന്നാൽ മരക്കാർ സൈനിക കപ്പലുകളിൽ നിന്നുള്ള പ്രത്യാക്രമണത്തിൽ കപ്പൽ വ്യൂഹം മിക്കവാറും തകർന്നടിഞ്ഞു . യുദ്ധം പരാജയത്തിലേക്ക് നീങ്ങിയതോടെ സാമൂതിരി സഹായത്തിനായി പോർച്ചുഗീസ് മേധാവികളെ സമീപിച്ചു. യുദ്ധ നിപുണനായ ക്യാപ്റ്റൻ ബെൽക്കിയോർ ഫെറീരയുടെ കീഴിൽ മിടുക്കരായ 600 പേർ അടങ്ങിയ സൈനിക കൂട്ടം കുഞ്ഞാലിയെ തേടിയെത്തി, കഠിന യുദ്ധത്തിൽ 28 പോർച്ചുഗീസ് സൈനികർ കൊല്ലപ്പെട്ടതോടെ ബാക്കിയുള്ളവർ പിന്തിരിഞ്ഞോടി. പോർച്ചുഗീസ് സൈന്യത്തിലെ പ്രഗൽഭനായ സൈന്യാധിപൻ ലൂയിസ് ഡി സിൽവയുടെതായിരുന്നു അടുത്ത ഊഴം. ചൗൾ, ഗോവയിലെ ചപോരാ പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നടന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ മരയ്ക്കാർ പടയുടെ കപ്പലുകൾ പിടിച്ചെടുത്ത് ബന്ധസ്ഥരാക്കിയ ഇരുനൂറോളം മാപ്പിള യോദ്ധാക്കളുടെ തല വെട്ടിയെടുത്ത് കമ്പിൽ കോർത്ത് വേലികെട്ടിയ വീര പരാക്രമിയായിരുന്നു ക്യാപ്റ്റൻ ലൂയിസ്. പോർച്ചുഗീസ് സൈനികരെയും വഹിച്ച അറുപത് ചെറു നൗകകൾ ഡി സിൽവയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കുഞ്ഞാലി കോട്ട ആക്രമിച്ചു. ആക്രമണ നിരയെ നയിച്ച ബെന്റൺ കൊറേയ എന്ന വീര പടനായകൻ ആദ്യം കൊല്ലപ്പെട്ടു, തുടരെ തുടരെ പറങ്കി ഭടന്മാർ കാലനിരയായി കൊണ്ടേ ഇരുന്നു, ലൂയിസ് ഡി സിൽവ അടക്കമുള്ളവർ കൊല്ലപ്പെട്ടതോടെ പോർച്ചുഗീസ് പട പിന്തിരിഞ്ഞോടി. <ref>François Pyrard; Pierre de Bergeron; Jérôme Bignon (1890). The voyage of François Pyrard of Laval to the East Indies, the Maldives, the Moluccas and Brazil, Issue 80, Volume 2, Part 2. LONDON : WHITING AND CO., SARDINIA STREET. LINCOLN'S INN FIELDS: Printed for the Hakluyt society. p. 516</ref> പിന്നീട് യുദ്ധ നേതൃത്വം ഏറ്റെടുത്ത ഫ്രാൻസിസ്കോ പെരേരയുടെ വിധിയും മറിച്ചായിരുന്നില്ല, പെരേര അടക്കമുള്ള ഉന്നത സൈനിക നേതൃത്വം ഗുരുതരമായ പരിക്കുകൾ ഏറ്റുവാങ്ങി മരണത്തിനിരയായി. ഇതോടെ സർവ്വ സൈന്യാധിപൻ ‘ലൂയിസ് ഗാമ’ നേരിട്ട് യുദ്ധക്കളത്തിലേക്കിറങ്ങി. കോട്ടയിൽ വിടവ് സൃഷ്ടിക്കാനും അതിലൂടെ പള്ളിയെ ആക്രമിക്കാനും ബെൽക്കിയോറിൻറെ സൈന്യത്തിനായി. അനവധി മരയ്ക്കാർ പടയാളികളെ വധിക്കാനായെങ്കിലും കനത്ത തിരിച്ചടിയിൽ 500 പോർച്ചുഗീസ് സൈനികർ കൊല്ലപ്പെട്ടതോടെ ഗാമ പിൻവാങ്ങി. <ref>Essays in Goan History pp -33-34</ref> മുൻനിരയിൽ നായർ പടയെ വിന്യസിച്ചായിരുന്നു പിന്നീടുണ്ടായ പോർച്ചുഗീസ് ആക്രമണങ്ങൾ. പോർച്ചുഗീസ് സൈനികരെ സുരക്ഷിതരാക്കാൻ ഈ തന്ത്രം ഉപകാരപ്പെട്ടുവെങ്കിലും സാമൂതിരിയുടെ കാലാൾപ്പട കനത്ത ആൾനാശം ഏറ്റുവാങ്ങി. പറങ്കികൾ നായന്മാരെ മരണത്തിലേക്ക് തള്ളിവിട്ടെന്ന് പടനായകന്മാർ പരിതപിച്ചു, എല്ലാത്തിനും സാക്ഷിയായി തൃക്കണാർ കുന്നിൽ സാമൂതിരി നിൽപ്പുണ്ടായിരുന്നു. സഖ്യസേന തറപറ്റിയതോടെ യുദ്ധം സമ്പൂർണ്ണ പരാജയത്തിൽ കലാശിച്ചു. യുദ്ധ പരാജയമറിഞ്ഞ വൈസ്രോയി താൻ നേരിട്ട് യുദ്ധം നയിച്ച് കുഞ്ഞാലിയെ നിഗ്രഹിക്കും എന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചെങ്കിലും കൗൺസിൽ അനുവദിച്ചില്ല. മൺസൂൺ കഴിയും വരെ ഉപരോധത്തിലാക്കി പട്ടിണിയിലാക്കാനും ശക്തി പൂർണ്ണമായി ക്ഷയിപ്പിച്ച ശേഷം ആക്രമിക്കാനും സമിതി തീരുമാനിച്ചു. യുദ്ധ പരാജയ വിവരം ഗോവയിലെ ആബാലവൃദ്ധം ജനങ്ങളെയും ഭയവിഹ്വലരാക്കി. പൊട്ടിക്കരഞ്ഞു കൊണ്ട് ജനക്കൂട്ടം അങ്ങാടികളിലൂടെ ഭ്രാന്തൻമാരെപ്പോലെ ഓടി, {{font color|red|‘പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യത്തിനു മേൽ പതിച്ച കൊടും നിന്ദ്യത’}} എന്നാണു ഒന്നാം കോട്ടക്കൽ യുദ്ധത്തെ പോർച്ചുഗീസ് ചരിത്രകാരന്മാർ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. <ref>De Cuto, The Decades, quoted in O.K. Nambiar’s Portuguese Pirates and Indian Seamen, p. 172</ref> [[File:Portuguese Carracks off a Rocky Coast.jpg|thumb|പോർച്ചുഗീസ് പടക്കപ്പലുകൾ]] ==രണ്ടാം പടയൊരുക്കം == സഹോദരൻ കുട്ടി മൂസ ഉൾപ്പെടെ കുഞ്ഞാലിയുടെ ഭാഗത്തുള്ള മുന്നൂറിലധികം പടയാളികളെ വധിക്കാനായി എന്ന നേട്ടം ഒഴിച്ച് നിർത്തിയാൽ എല്ലാ അർത്ഥത്തിലും യുദ്ധം സഖ്യ കക്ഷികൾക്ക് കനത്ത തിരിച്ചടിയായി. അന്തോണി ലിവ, ഡി സിൽവ, ഫെറീറ, മേജർ ലൈന, ബെന്റൺ കൊറേയ, മത മേധാവി ഫ്രാന്സിസ് ബാപ്ടിസ്റ്റ് തുടങ്ങി പോർച്ചുഗീസ് സേനയിലെ പ്രമുഖർ പലരും വധിക്കപ്പെട്ടു, സംയുക്ത സേനകളുടെ ആൾനാശ തോത് വിവരണാധീതമായി മാറി. യുദ്ധ പരാജയം പോർച്ചുഗീസിനെക്കാൾ ബാധിച്ചത് സാമൂതിരിയെയായിരുന്നു, സ്വന്തം പടനായകനാൽ തോൽപ്പിക്കപ്പെട്ട രാജാവെന്ന അവമതി അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കി. കുഞ്ഞാലി ശക്തിയാർജ്ജിക്കും മുമ്പ് ആക്രമണം നടത്തണമെന്നു സാമൂതിരി തീരുമാനിച്ചു, പന്തീരായിരം പട്ടാളക്കാരുമായി പുതുപ്പണം കോട്ട അക്രമിച്ചെങ്കിലും കനത്ത തിരിച്ചടിയെ തുടർന്ന് [[നായർ പട]] പിൻവാങ്ങി. ആക്രമണം പുനരാരംഭിക്കാം എന്ന വ്യവസ്ഥയിൽ ലൂയി ഡി ഗാമ കൊച്ചി വഴി ഗോവയിലേക്ക് തിരിച്ചു, കോട്ട കവാടത്തിന് മുൻപിലുള്ള സൂഫി പുണ്യാളൻറ്റെ സ്മൃതി കുടീരവും, പുതുപ്പട്ടണത്തെ ഏതാനും വീടുകളും എരിച്ചു ചാമ്പലാക്കി അരിശം തീർത്തായിരുന്നു പറങ്കികളുടെ മടക്കം. <ref>D. FERROLI, SJ., The Jesuits in Malabar Vol. I, p 242</ref> ഭക്ഷണ-ആയുധ-കച്ചവട സാമഗ്രികൾ ഒന്നും തന്നെ കുഞ്ഞാലിക്ക് ലഭ്യമാകരുത് എന്ന കുശാഗ്ര ബുദ്ധിയിൽ കരയിൽ നായർ പടയും, കടലിൽ ഡി ഫ്രാന്സിസ് കോവിൻറെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള നാവികസേനാ വ്യൂഹവും ഉപരോധം തീർത്തു.<ref>the portuguese in india, p 116</ref> യുദ്ധവിജയം കുഞ്ഞാലിയെ അതി പ്രശസ്തനാക്കി മാറ്റി പല രാജാക്കന്മാരും നായർ മാടമ്പികളും അദ്ദേഹത്തെ പ്രശംസിച്ചു രംഗത്ത് വന്നു. ‘മാപ്പിളമാരുടെ സംരക്ഷകൻ’, ‘പറങ്കികളുടെ അന്തകൻ’, ‘അറബി കടലിൻറെ രാജാവ്’ എന്നീ ബഹുമതികളൊക്കെ കുഞ്ഞാലിയുടെ മേൽ ചാർത്തപ്പെട്ടു.<ref>ibid</ref> <ref>Essays in Goan History pp 34</ref> <ref>Sathyan edakkad,vasco da gamaum charithrathile kanapurangalum, kairali books 2014 p 123</ref> മാസങ്ങളായുള്ള ഉപരോധം കുഞ്ഞാലിയെ ശെരിക്കും വെട്ടിലാക്കിയിരുന്നു. ഭക്ഷണ സാമഗ്രികകളുടെ ലഭ്യത ശോഷിച്ചു തുടങ്ങി. പുറം കടലിൽ നങ്കൂരമിട്ടിരിക്കുന്ന കുഞ്ഞാലിയുടെ വലിയ കപ്പലുകൾക്കൊന്നും തുറയിൽ അടുക്കാൻ പറ്റാത്ത സ്ഥിതിയായി. ക്യാപ്റ്റൻ കുട്ട്യാമുവിൻറെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള നൗകകൾ ഉപരോധം മറികടക്കുന്നതിൽ ചിലപ്പോഴൊക്കെ വിജയിച്ചു. ആഹാര സാമഗ്രികളുടെ അപര്യാപ്തത അനുഭവപ്പെടാൻ തുടങ്ങിയതോടെ താൻ സൈനിക സേവനം നൽകിയിരുന്ന രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് സഹായം ആരാഞ്ഞുകൊണ്ട് കുഞ്ഞാലി ദൂതയച്ചു. ഉള്ളാൾ റാണി തിരുമല ദേവി മൂവായിരം ചാക്ക് അരി കണ്ണൂരിലെ അടിയോടി നായർ വഴി കൊടുത്തയച്ചെങ്കിലും പോർച്ചുഗീസ് സേന അത് പിടിച്ചെടുത്തു. [[മധുര]] രാജാവ് നായ്ക് ‘കുഞ്ഞാലിയെ’ മഥുരയിലേക്ക് ക്ഷണിച്ചു രാമേശ്വരത്ത് കോട്ട നിർമ്മിച്ച് നൽകാനുള്ള സന്നദ്ധത അറിയിച്ചു,<ref>Ibid P 205</ref> അനിവാര്യമായ സമയത്ത് സഹായിക്കുമെന്നായിരുന്നു കൊച്ചിരാജാവിൻറെ ദൂത്. ഇതോടെ കുഞ്ഞാലിയോട് അനുഭാവം പുലർത്തിയിരുന്ന [[തച്ചോളി ഒതേനൻ]], മേപ്പയിൽ കുറുപ്പ് എന്നിവർ വഴി സാമൂതിരിയുമായി ഒരു സമാധാന ഉടമ്പടിക്ക് കുഞ്ഞാലി ശ്രമിച്ചു. പറങ്കികളെ വിശ്വസിച്ചു രാജ്യം നഷ്ടപ്പെടുത്തരുതെന്നും, ശത്രുത പോർച്ചുഗീസുകാരോട് മാത്രമാണെന്നും രാജാവായ സാമൂതിരിക്ക് ഉടവാൾ തിരിച്ചേൽപ്പിക്കുന്നതിനും, വേണ്ടി വന്നാൽ രാജ്യം ഉപേക്ഷിക്കുന്നതിനും തനിക്ക് മടിയില്ല. എന്നൊക്കെയായിരുന്നു ദൂതിന്റെ രത്ന ചുരുക്കം, കുഞ്ഞാലി തന്നെ നിസ്സാരമാക്കുകയാണെന്ന് കരുതിയ സാമൂതിരി അനുകൂലമായോ പ്രതികൂലമായോ പ്രതികരിച്ചില്ല. കുഞ്ഞാലിക്ക് നേരെയുള്ള ഉപരോധത്തിന് ശക്തി പകരാൻ 12 പടക്കപ്പലുകളുമായി കോഴിക്കോട്ടേക്ക് തിരിച്ച ‘ക്യാപ്റ്റൻ ഡി നൊറോൻഹ’ വഴിമധ്യേ കുഞ്ഞാലിയുടെ പോർ നൗകകളുമായി ഏറ്റുമുട്ടി പരാജിതരായി ഗോവയിലേക്ക് ഉൾവലിഞ്ഞു. യുദ്ധ പരാജയത്തിൻറെ പേരിൽ നൊറോൻഹയെ [[വൈസ്രോയി]] തടവിലടച്ചു. എങ്ങിനെയും കുഞ്ഞാലിയെ തറപറ്റിക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തിന് മേൽ പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം തന്ത്രങ്ങൾ ആവിഷ്കരിച്ചു. ലൂയി ഡി ഗാമയ്ക്ക് പകരം പോർച്ചുഗീസ് നാവിക തലവന്മാരിലെ ഏറ്റവും മികച്ച അഡ്മിറൽ അന്ദ്രേ ഫുർടാഡോ മിഡോൻസയെ പുതിയ നായകനായി നിശ്ചയിച്ചു. മരക്കാർ പടയിലെ മികച്ച സേനാപതി കുട്ടി മൂസയെ 1594 സിലോൺ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെടുത്തിയ ഫുർടാഡോയ്ക്ക് ‘കുഞ്ഞാലി നാലാമനെ’ കീഴടക്കാൻ കഴിയുമെന്നതിൽ രാജാവിനും, വൈസ്രോയിക്കും, സഭയ്ക്കും അഭിപ്രായവ്യത്യാസമില്ലായിരുന്നു. ചുമതല ഏറ്റെടുത്ത ഫുർടാഡോ ലിസ്ബണിൽ നിന്നും പുതിയ കപ്പൽ വ്യൂഹങ്ങളും, ആയുധങ്ങളും, യുദ്ധ വിദഗ്ധരെയും വരുത്തി സന്നാഹങ്ങളൊരുക്കി. കോഴിക്കോട്ടേക്ക് പ്രതിനിധികളെ അയച്ചു യുദ്ധ നീക്കത്തിൻറെ രൂപരേഖ തയ്യാറാക്കി. ഗോവയിലേക്കെത്തിയ സാമൂതിരിയുടെ ദൂതന്മാർ പുതിയ അഡ്മിറലുമായി നിരവധി തവണ ചർച്ചകൾ നടത്തി. [[സാമൂതിരി]]അയച്ച ഒരു ഓല ‘ഒക്ടോബർ നവംബർ മാസത്തിൽ ആക്രമിക്കാൻ ദയവുണ്ടായാൽ അത് കഴിഞ്ഞു മാമാങ്കത്തിന് പോകാമായിരുന്നു’ എന്നപേക്ഷയും കണ്ണൂരിലെ പറങ്കിവരൻ അന്തോണിയോ മറ്റോസെയെ പോർച്ചുഗീസ് ഗോവയിലെ നയതന്ത്ര പ്രതിനിധി ആയി നിശ്ചയിച്ചെന്നും വെളിപ്പെടുത്തുന്നുണ്ട്. <ref>K. K. N. Kurup India's Naval Traditions: The Role of Kunhali Marakkars.(1997)p 80</ref> തങ്ങളുടെ സാമ്രാജ്യത്തിൻറെ മുഖ്യ ശത്രു കുഞ്ഞാലി നാലാമനാണെന്ന് പോർച്ചുഗീസ് സഭ പ്രഖ്യാപിച്ചിരുന്നു. എന്ത് വില കൊടുത്തും ശത്രുവിനെ ഇല്ലാതാക്കുമെന്ന് വൈസ്രോയി സഭാധ്യക്ഷന് നൽകിയ ഉറപ്പിനെ തുടർന്ന് ആർച്ച് ബിഷപ്പ് മെനെസ്സെസ് നേരിട്ട് മലബാറിലെത്തി ആക്രമണ ക്രോഡീകരണത്തിന് രൂപം നൽകി. <ref>Clara A.B. Josep,Christianity in India: The Anti-Colonial Turn,routledge publishers , newyork</ref><ref>K. K. N. Kurup, India's Naval Traditions: The Role of Kunhali Marakkars p 51</ref> ===സഖ്യ ചർച്ച=== ഡിസംബർ മൂന്ന് 1599 മൂന്ന് വലിയ പടക്കപ്പലുകൾ, 56 ചെറു പടക്കപ്പലുകൾ, 32 മറ്റ് യാനങ്ങൾ എന്നിവയടങ്ങുന്ന കപ്പൽ പട വ്യൂഹവുമായി ഫുർടാഡോ മിഡോൻസ കുഞ്ഞാലിയെ ലക്ഷ്യമാക്കി നീങ്ങി. ബംഗുൾ രാജ, ഉള്ളാൾ റാണി എന്നിവരിലൂടെ കുഞ്ഞാലിക്ക് ലഭിച്ചേക്കാവുന്ന സഹായങ്ങൾക്ക് ആദ്യമേ തടയിട്ടു, മരക്കാർ കോട്ടയിലേക്ക് ഭക്ഷണ സാമഗ്രികളുമായ് വന്ന അഞ്ചു കപ്പലുകളും അഡ്മിറൽ പിടിച്ചെടുത്തു. <ref>Teotonio R. De Souza,Essays in Goan History p 34</ref> ഡിസംബർ 15 ന് പോർച്ചുഗീസ് സേനാ വ്യൂഹം ലക്ഷ്യത്തിലെത്തി. പതിനാറാം തീയതി സാമൂതിരി- ഫുർടാഡോ കൂടിക്കാഴ്ച നടന്നു വലിയ സൈന്യത്തിൻറെ അകമ്പടിയോടെ സാമൂതിരിയും അഡ്മിറലും സന്ധിച്ചു. ഇരു സൈന്യങ്ങളും ഇരു വശത്തുമായി നിന്നു, പൂർണ്ണ രാജകീയ വേഷത്തിൽ സാമൂതിരി എഴുന്നള്ളി, കസവു കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച പട്ടുതുണി ഞൊറിവച്ച തലപ്പാവിൻറെ ഒരറ്റം മുട്ട് വരെ ഞാണു കിടന്നു, തലപ്പാവിന് മീതെ നാലു വിരൽ വീതിയിൽ രത്നങ്ങൾ കൊണ്ടലംങ്കരിച്ച കിരീടവും, അരമുതൽ മേൽ ഭാഗത്ത് ഒന്നും ധരിക്കാതെ കസവുടുത്ത്, അര തൊട്ട് മുട്ടു വരെ ചുറ്റുകളായി സ്വർണ്ണക്കച്ച, കൈപ്പട വീതിയിൽ രത്നഖചിതമായ അരപ്പട്ട, ഭാരത്താൽ രണ്ടാളുകൾ കരങ്ങൾ തങ്ങേണ്ടി വരുമാറ് കൈമുട്ടു മുതൽ മണികണ്ഠം വരെ രത്നം പതിച്ച സ്വർണ്ണ വളകൾ, കഴുത്തിൽ അമൂല്യമായ വജ്രമാല, ഭാരം കൊണ്ട് കാതുകൾ തൂങ്ങി നിൽക്കുന്ന വൈരക്കല്ലുകളും മരതകങ്ങളും. <ref>Fera y souza quoted in Dr ck kareem,Kerala Muslim History Directory Part-1 ,(1997) p 44</ref> <ref>The Jesuits in Malabar p 220</ref> രാജാവും പോർച്ചുഗീസ് സേനാപതിയും ആലിംഗനാബ്ധരായി, കപ്പലുകളിൽ നിന്നും ആചാരവെടി മുഴങ്ങി. സാമൂതിരിയുടെ കഴുത്തിൽ വിലപിടിപ്പുള്ള മാല ഫുർടാഡോ ഇട്ടു കൊടുത്തു, കുശലാന്വേഷണങ്ങൾക്ക് ശേഷം കുഞ്ഞാലിയെ ഇല്ലായ്മ ചെയ്യാനുള്ള തന്ത്രങ്ങളിലേക്ക് കടന്നു, കൂറ് പുലർത്തി അത്യുത്സാഹത്തോടെ താൻ പൊരുതുമെന്നു സാമൂതിരി ഉറപ്പ് നൽകി. ഉടവാൾ തിരിച്ചേൽപ്പിച്ചു രാജ്യം വിടാനുള്ള കുഞ്ഞാലിയുടെ സന്നദ്ധത ‘രാജാവ്’ മിഡോൻസയെ അറിയിച്ചു, ശക്തി ക്ഷയിപ്പിച്ചു മാത്രമേ കുഞ്ഞാലിയെ കീഴടക്കാൻ പാടുള്ളുവെന്ന ഉപദേശവും നൽകി. സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര നീക്കത്തിന് കുഞ്ഞാലി നൽകിയ സഹായ ങ്ങൾക്ക് നന്ദി പ്രകാശിപ്പിച്ചു ആവിശ്യമായ നേരത്ത് തിരിച്ചു സഹായിക്കുമെന്ന് കാട്ടി കൊച്ചി രാജാവ് കുഞ്ഞാലിക്ക് ഓല അയച്ചിരുന്നു.<ref>portuguese india records, National Archives of Portugal, (Torre do Tombo), Lisbon (BNL, Fundo Geral codice No. 1976, fol. 158-159 </ref> ഇത് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി കുഞ്ഞാലിയും കൊച്ചിരാജാവും കൂടി പുതിയ രാജ്യം ഉണ്ടാക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് പോർച്ചുഗീസ് സൈനിക മേധാവി സാമൂതിരിയെ ഉണർത്തിച്ചു. കുഞ്ഞാലിയെ കോഴിക്കോട് രാജ്യത്തിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കുകയല്ല എന്നെന്നേക്കുമായി ഇല്ലായ്മ ചെയ്യുകയായിരുന്നു പോർച്ചുഗീസ് ലക്ഷ്യം. തുടർചർച്ചകളിൽ കുഞ്ഞാലിയെ ഇല്ലാതാക്കാമെന്ന പൊതു അഭിപ്രായത്തിൽ സാമൂതിരിയും ഫുർട്ടാഡോയും ചെന്നെത്തി. <ref>Ibrahim Kunju. A.P, Mappila Muslims of Kerala, Trivandrum, 1 98 9, P. 60</ref> കോട്ട കീഴടക്കിയാൽ ലഭിക്കുന്ന പീരങ്കികളും തോക്കുകളും കപ്പലുകളും സമ്പത്തുകളും തുല്യമായി വീതിക്കണമെന്നു സാമൂതിരി ആവശ്യപ്പെട്ടു. കുഞ്ഞാലിയെ നൽകുന്നതിന് പകരം സാമൂതിരിക്ക് കിട്ടേണ്ട പ്രതിഫലങ്ങളെ കുറിച്ചുള്ള വിലപേശൽ ധാരണയായതോടെ കരാർ ഉറപ്പിച്ചു. ആയിരകണക്കിന് പതക്കങ്ങൾ, പോർച്ചുഗീസ് സൈന്യത്തിൻറെ സേവനം, കുഞ്ഞാലിയിൽ നിന്നും പിടിച്ചെടുക്കുന്ന തോക്കുകകളുടെയും കപ്പലിൻറെയും സമ്പത്തിന്റെയും പകുതി എന്നിവ സാമൂതിരിക്ക് നൽകും, പകരമായി സാമൂതിരി യുദ്ധത്തിന് വേണ്ട സഹായങ്ങൾ എല്ലാം ചെയ്തു കൊടുക്കണം കൂടാതെ കോഴിക്കോട്ട് ഒരു പള്ളിയും, ഫാക്ടറിയും പണിതു കൊടുക്കുകയും വേണം.<ref>Biker,Tratados, pp.186-88; Couto,Da Asia, Decadaxii, liv. Iv, capt. II</ref> കരാർ പ്രകാരം കോട്ട തകർക്കാൻ 790 ആളുകൾ, 15 ആന, കല്ലുകൾ ഇളക്കാൻ 1000 പണിക്കാർ, ആശാരിമാർ, 5000 നായർ പടയാളികൾ, യഥേഷ്ടം മരം, മൺകോരികൾ, കുട്ടകൾ, അഴിമുഖത്ത് പാറാവിനായി 4 മച്ചുവ, 30 ചങ്ങാടം, നിരവധി അരയന്മാർ, കപ്പൽ ജോലിക്കാർ എന്നിവ സാമൂതിരി നൽകി. പരസ്പരം വിശ്വാസമില്ലാത്തത് കൊണ്ട് ബന്ദികളെ കൈമാറ്റം ചെയ്തു. <ref>K. M. Mathew ,History of the Portuguese Navigation in India, 1497-1600 p189</ref> മൂന്ന് നായർ സാമന്തന്മാരെയും സ്വന്തം മരുമകനെയും സാമൂതിരി ബന്ധിയായി നൽകിയപ്പോൾ പെഡ്രോ ഡി നാറോൻഹ, ജെറോനിമോ ബോട്ടൻഹോ, ക്യാപ്റ്റൻ അന്റോണിൽ മറ്റാസോ, രണ്ട് വൈദികർ തുടങ്ങിയവരെ ബന്ദികളായി പോർച്ചുഗീസുകാരും നൽകി. കുഞ്ഞാലിയെ ഏതെങ്കിലും വിധത്തിൽ സഹായിച്ചാൽ നശിപ്പിച്ചു കളയുമെന്ന് കൊച്ചിയെയും, കോലത്ത് നാടിനെയും ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയ ഫുർട്ടാഡോ മിഡോൻസ കുഞ്ഞാലിക്കെതിരായ നീക്കത്തിൽ കൊച്ചിയുടെ നായർ പടയും പങ്കെടുക്കണമെന്ന് നിഷ്കർഷിച്ചു. <ref>Kerala History and its makers p 220 -21</ref> ലിസ്ബണിൽ നിന്നും കൂടുതൽ കപ്പലുകൾ സൈനിക നീക്കത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ വന്നെത്തിയതോടെ സജ്ജീകര ണങ്ങൾ വേഗത്തിലായി. രാമേശ്വരത്ത് കോട്ട കെട്ടാൻ കുഞ്ഞാലി പദ്ധതികൾ തയ്യാറാക്കിയെന്നു മനസ്സിലാക്കിയ പറങ്കി നായകൻ യുദ്ധസന്നാഹങ്ങളുമായി മരയ്ക്കാർ കോട്ടക്കരികിൽ തമ്പടിച്ചു. തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട രണ്ടായിരത്തിലേറെ നായർ പടയാളികൾക്ക് പ്രത്യേക പരിശീലനം നൽകി, അപ്പോഴേക്കും 790 സൈനികരും, വെടിമരുന്ന് ശേഖരവും വഹിച്ചുള്ള 13 പടക്കപ്പലുകളും, 21 ലഘു കപ്പലുകളും അടങ്ങിയ ഗോവയിൽ നിന്നുള്ള പോഷക സൈന്യവും കോട്ടപ്പുഴയിൽ എത്തി.<ref>The Portuguese in India p117 </ref> മരക്കാർക്കെതിരെ സാമൂതിരി-പോർച്ചുഗ്ഗീസ് സഖ്യം നടത്തുന്ന ആക്രമണങ്ങളിൽ മലയാള രാജ്യങ്ങൾക്ക് മുഴുവൻ എതിർപ്പുണ്ടായിരുന്നു കുഞ്ഞാലി ഇല്ലാതാകുന്ന പക്ഷം പോർച്ചുഗീസ് കരാളഹസ്തങ്ങൾ തങ്ങളെ ഞെരിക്കുമെന്നു അവർ ഭയന്നു. പോർച്ചുഗീസ് സഖ്യരാജ്യമായ കൊച്ചിയിലെ രാജാവും ഇത്തരം ഭയങ്ങളിൽ നിന്നും മുക്തനായിരുന്നില്ല, കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെയുള്ള സൈനിക നീക്കമറിഞ്ഞ കൊച്ചി രാജാവ് രഹസ്യമായി സാമൂതിരിക്ക് ഓല അയച്ചു. ആക്രമണ നീക്കം ഉപേക്ഷിച്ചു കുഞ്ഞാലിയുമായി സന്ധി ചെയ്യണമെന്നും, പറങ്കികളെ ഒരു തരത്തിലും വിശ്വസിക്കരുതെന്നും ഉപദേശിച്ചു. ദൂതുമായി വന്ന ബ്രാഹ്മണ പ്രതിനിധിയിലൂടെ കുഞ്ഞാലിയെ ഇല്ലാതാക്കി നെടിയിരുപ്പ് സ്വരൂപത്തിന് മേൽ കാൽ പതിപ്പിക്കാൻ പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് അവസരമൊരുക്കരുതെന്ന് പ്രത്യേകം ഓർമിപ്പിച്ചു. <ref>The Jesuits in Malabar(tjim), P226-27</ref> [[സാമൂതിരി]] ഫാദർ റോസിലൂടെ ഈ വിവരം അഡ്മിറലിനെ അറിയിച്ചു, കൊച്ചിരാജാവിനേക്കാൾ വിശ്വസ്തൻ അങ്ങാണെന്ന് പറഞ്ഞു രാജാവിനെ പറങ്കി നായകൻ അഭിനന്ദിച്ചു. കഴിഞ്ഞ യുദ്ധത്തിൽ സാമൂതിരിയേയോ, നായർ പടയെയോ യുദ്ധ നീക്കത്തിൻറെ ഗതി പോർച്ചുഗീസുകാർ അറിയിച്ചിരുന്നില്ല, ഇത് മൂലം നായർപടയ്ക്ക് കനത്ത നാശം സംഭവിച്ചു. പോർച്ചുഗീസുകാർ നമ്മെ ചതിച്ചു എന്ന് സാമൂതിരി പോലും പരിതപിച്ചു. ആർച്ച് ബിഷപ്പ് മെനസെസ് ഇനി ചതിയുണ്ടാവില്ലെന്ന് കുരിശും വേദപുസ്തകവും പിടിച്ചു സത്യം ചെയ്തപ്പോഴാണ് രണ്ടാം യുദ്ധത്തിന് പങ്കെടുക്കാൻ സാമൂതിരിക്ക് ആത്മവിശ്വാസം ലഭിച്ചത്. മാമാങ്കം കഴിഞ്ഞു യുദ്ധത്തിൽ പങ്കു ചേരാമെന്ന വ്യവസ്ഥയിൽ സാമൂതിരി ആഘോഷത്തിൽ പങ്കെടുക്കാനായി തിരുനാവായ്ക്ക് പോയി അവിടെ വെച്ച് നായർ സാമന്തന്മാരും, പടനായകരും, ബ്രാഹ്മണ പുരോഹിതരും, മുസ്ലിം പ്രമാണികളും കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെ ആക്രമണം നടത്തരുതെന്നും, ഉപരോധം അവസാനിപ്പിക്കണമെന്നും ആവലാതി ബോധിപ്പിച്ചു. സാമൂതിരി ഇവയെല്ലാം കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന ഫാദർ ഫ്രാൻസിസ് റോസിനോട് വെളിപ്പെടുത്തി, മനമാറ്റം ഉണ്ടാകുമെന്ന ഭയന്ന പാതിരി എല്ലാദിവസത്തിലും നാലോ അഞ്ചോ പ്രാവിശ്യം രാജാവിനെ മുഖം കാട്ടി തന്ത്രങ്ങൾ പയറ്റി കൊണ്ടേയിരുന്നു. പാതിരിയുടെ അപ്രമാദിത്വത്തിൽ ബ്രാഹ്മണ പുരോഹിതരും, മന്ത്രിമാരും സന്തുഷ്ടരായിരുന്നില്ല. <ref>Father roz’s work,the zamorin and the jesuit,tjim,p228-229</ref> ഉപരോധം മൂലം കര കടൽ പാതകൾ അടഞ്ഞിരുന്നതിനാൽ കുഞ്ഞാലിയുടെ കപ്പലുകൾ ദീർഘ നാളായി പുറം കടലിൽ കുടുങ്ങി കിടന്നു. ഭക്ഷണ സാമഗ്രികളുമായി വന്ന കപ്പലുകൾ പലപ്പോഴും പിടിച്ചെടുക്കപ്പെടുകയും ചിലപ്പോൾ ചെറിയ ഏറ്റുമുട്ടലുകളിലൂടെ ഉപരോധത്തെ മറികടക്കുകയും ചെയ്തെങ്കിലും തനിക്കെതിരെ പെട്ടെന്ന് തന്നെ മറ്റൊരാക്രമണം ഉണ്ടാകുമെന്ന പ്രതീക്ഷ കുഞ്ഞാലി നാലാമന്നില്ലായിരുന്നു. രാജാവുമായുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾ രമ്യമായി പരിഹരിക്കാമെന്ന ശുഭപ്രതീക്ഷ വെച്ചുപുലർത്തിയിരുന്നു. ഉപരോധം ലംഘിച്ചു രാമേശ്വരത്തേക്ക് പോകുവാനായി ശ്രമിച്ചില്ലെങ്കിലും കോട്ടയിലുണ്ടായിരുന്ന വിലപിടിപ്പുള്ള സാമഗ്രികൾ മുഴുവൻ അദ്ദേഹം പുറത്തേക്ക് കടത്തി. അമിത ആത്മവിശ്വാസത്താൽ ഭൂരിപക്ഷം സൈനികർക്കും അവധി നൽകി പറഞ്ഞയച്ചു. ഭക്ഷ്യ ദൗർലഭ്യവും വിശ്രമവും ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയായിരുന്നു ഇത്, പ്രധാനികളടക്കം 800 സൈനികരും അവരുടെ കുടുംബങ്ങളും പുതുപ്പട്ടണത്ത് ശേഷിച്ചു. <ref>Ezhimala: The Abode of the Naval Academy Murkot Ramunny page 43</ref> [[File:Vroom Hendrick Cornelisz Battle between England and Spain 1601.jpg|left|thumb]] ==രണ്ടാം കോട്ടക്കൽ യുദ്ധം == അവശരായ 800 പടയാളികൾ മാത്രമേ കുഞ്ഞാലിക്കൊപ്പമുള്ളൂ എന്നറിവ് കിട്ടിയ ഫുർടാഡോ 1200 പോർച്ചുഗീസ് ഭടന്മാർ, 12000 കോഴിക്കോട് നായർ പട, ആയിരങ്ങളടങ്ങിയ കൊച്ചി നായർ പട എന്നിവയടങ്ങിയ സൈനിക സന്നാഹങ്ങളുമായി പുതുപ്പട്ടണം വളഞ്ഞു, അവിടെ ഉപരോധം ഏർപ്പെടുത്തിയിരുന്ന സൈനികരും കരയിലുണ്ടായിരുന്ന സാമൂതിരി നായർ പടയും അവർക്കൊപ്പം ചേർന്നു. കുഞ്ഞാലിക്ക് സഹായങ്ങൾ ചെയ്ത് കൊണ്ടിരുന്ന ഉത്തര അരയോൾ ദേശത്തെ നായർ മാടമ്പിയെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയ ഡോൺ ആന്ദ്രേ എട്ട് കുറുപ്പന്മാരെ ബന്ദികളാക്കി. ഏതെങ്കിലും തരത്തിൽ മരക്കാരെ സഹായിച്ചാൽ ബന്ദികളെ വധിച്ചു കളയുമെന്ന് താക്കീത് നൽകി. <ref>The Jesuits in Malabar(tjim), p227</ref> ആക്രമണത്തിലൂടെ കുഞ്ഞാലിയെ കീഴടക്കുക അസാധ്യമാണെന്ന് ഇതിനകം കൗശലക്കാരനായ ഫുർടാഡോ മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നു, കീഴടങ്ങാനുള്ള അവസരം സൃഷ്ടിക്കുകയും കൊന്നു കളയുകയും ചെയ്യുക എന്നതായിരുന്നു ഉഭയകക്ഷി കരാർ. <ref>Ibrahim Kunju. A.P, Mappila Muslims of Kerala, Trivandrum, P. 60</ref> കുഞ്ഞാലി ഉടവാൾ വെച്ചൊഴിയാൻ സമ്മതം പ്രകടിപ്പിച്ച സ്ഥിതിക്ക് [[മാമാങ്കം]] കഴിഞ്ഞു സാമൂതിരി വരും വരെ കാത്തിരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഈ കാലയളവിൽ കുഞ്ഞാലിക്ക് മേൽ സമ്മർദ്ദം ചെലുത്താനുള്ള എല്ലാ തന്ത്രങ്ങളും ഫുർടാഡോ പയറ്റി, വിത്യസ്ത ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് കുഞ്ഞാലിയുടെ ശ്രദ്ധ തിരിപ്പിച്ചു അഴിമുഖത്ത് സൈനിക നീക്കത്തിന് തടസ്സമായ സുരക്ഷാ വേലികൾ തകർക്കാൻ ആരംഭിച്ചു, കുഞ്ഞാലിയുടെ സൈനികരുമായി നടന്ന ചെറിയ തോതിലുള്ള പോരാട്ടത്തിനിടെ 10 പറങ്കി പടയാളികൾ കൊല്ലപ്പെടുകയും 79 പേർക്ക് പരിക്കേൽക്കുകയുമുണ്ടായി എങ്കിലും ബങ്കർ നിർമ്മിച്ച് സുരക്ഷ ഭിത്തികളും, ഗോപുരങ്ങളും, ഏറുമാടങ്ങളും നീക്കം ചെയ്യുന്നതിൽ അഡ്മിറൽ വിജയിച്ചു. യുദ്ധ സാമഗ്രികൾ ഭൂരിഭാഗവും തീർന്ന, ഭക്ഷണ വിഭവങ്ങൾ പാടെ തീർന്ന് പട്ടിണിയിലേക്ക് പോയ്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന എണ്ണൂറിനടുത്ത് മാത്രം പടയാളികളുള്ള തനിക്ക് കരയിൽ നിന്നും കടലിൽ നിന്നും ഒരു പോലെ അക്രമണമുണ്ടായാൽ പിടിച്ചു നിൽക്കാനാവില്ലെന്ന് യുദ്ധ തന്ത്രജ്ഞനായ കുഞ്ഞാലി മനസ്സിലാക്കി. മഥുര രാജാവ് ക്ഷണിച്ച സ്ഥിതിക്ക് അവിടം കേന്ദ്രമാക്കി നീക്കം തുടരാമെന്നതിനാൽ രാമേശ്വരത്ത് പോകുവാനായി കപ്പലുകൾ തയ്യാറാക്കി നിർത്തി. കോട്ടയിലുള്ള സ്ത്രീകളുടെയും കുട്ടികളുടെയും സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കി, ഉടവാൾ സാമൂതിരിക്ക് നൽകി തന്ത്രപരമായ ചുവട് മാറ്റം നടത്താൻ കുഞ്ഞാലി തയ്യാറെടുത്തു, മാമാങ്കം കഴിഞ്ഞുള്ള രാജാവിൻറെ വരവും കാത്ത് പടനായകൻ ദിവസങ്ങളെണ്ണി തീർത്തു. മാമാങ്കം കഴിഞ്ഞു 6000 പടയാളികളുമായി സാമൂതിരി എഴുന്നള്ളി, മൊത്തം അറുപതിനായിരം കോഴിക്കോട് നായന്മാർ, രണ്ടായിരത്തോളം ചാവേറുകൾ, പുറക്കാട് രാജാവ് നൽകിയ രണ്ടായിരം നായർ ചാവേറുകൾ, സാമൂതിരിയുടെ തൊണ്ണൂറ് മച്ചുവകൾ, അതിലെ ജോലിക്കാർ,<ref>zamorin of calicut 212</ref> <ref>jornada 469 records quoted in Christianity in India: The Anti-Colonial Turn By Clara A.B. Joseph</ref> ആയിരത്തിലധികം വരുന്ന കൊച്ചിയുടെ നായർ പട, രണ്ടായിരത്തിലേറെ വരുന്ന പോർച്ചുഗീസ് ഭടന്മാർ, നൂറിനടുത്ത് നൗകകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന പോർച്ചുഗീസ് കപ്പൽ പടവ്യൂഹം സംയുക്തസേനയുടെ വ്യാപ്തി വളരെ വലുതായിരുന്നു. അവസാന യുദ്ധ പരാജയത്തിൽ നായർ സൈനികരുടെ കുഞ്ഞാലി ഭക്തി തിരിച്ചറിഞ്ഞതിനാൽ സഖ്യസേനയെ പൂർണ്ണമായും പറങ്കി സൈന്യാധിപൻമാർ തന്നെ നയിക്കുമെന്ന തീരുമാനം ആദ്യമേ കൈകൊണ്ടിരുന്നു. ===ആക്രമണ പ്രത്യാക്രമണങ്ങൾ === കീഴടങ്ങാൻ കുഞ്ഞാലി തയ്യാറായെങ്കിലും ധാരണ തെറ്റിച്ചു ഗോപുര വാതിലിൽ രാജാവിന് പകരം നായർ മാടമ്പിയെ കണ്ട് കോട്ടയിലേക്ക് തന്നെ തിരിച്ചു കയറി, ഏതെങ്കിലും തരത്തിൽ സൈനിക നീക്കം പരാജയപ്പെട്ടാൽ കുഞ്ഞാലി കരുത്താർജ്ജിക്കുമെന്നറിവുള്ള ഫുർടാഡോ യുദ്ധമാരംഭിക്കാൻ കൽപ്പന നൽകി. പുഴയുടെ വടക്ക് ഭാഗത്ത് നിന്നും കോട്ട ലക്ഷ്യമാക്കി ഇടതടവില്ലാതെ പീരങ്കിവർഷം തുടങ്ങി, പുതുപ്പട്ടണവും കോട്ടയുടെ ഇരട്ട മതിലും തകർന്നു. പട്ടിണിയും പരിവട്ടവുമായി കഴിയുന്ന കുഞ്ഞാലിയുടെ ഭാഗത്ത് നിന്നും തിരിച്ചടി ഉണ്ടാകില്ലെന്ന് കരുതിയ പറങ്കികൾക്ക് തെറ്റി, മരക്കാർ പടയുടെ അതിശക്തമായ തിരിച്ചടിയിൽ പറങ്കികൾക്ക് പിന്തിരിഞ്ഞോടേണ്ടി വന്നു. ഇതോടെ സർവ്വ സൈന്യാധിപൻ ഫുർടാഡോ നേരിട്ട് യുദ്ധക്കളത്തിലിറങ്ങി പോർച്ചുഗീസ് സൈനികർക്ക് ആത്മധൈര്യം നൽകി. കോട്ടക്കുള്ളിൽ കയറിയ ഫുർടാഡോ സംഘത്തെയും നേരിടാൻ കുഞ്ഞാലി നേരിട്ട് രംഗത്തിറങ്ങി, അതി കഠോരമായ യുദ്ധത്തിൽ പിടിച്ചു നിൽക്കാനാകാതെ ഫുർടാഡോ പിൻവാങ്ങി. ആക്രമണ പ്രത്യാക്രമണങ്ങൾ അഞ്ചു് ദിവസം നീണ്ടു, പുതുപ്പട്ടണം സിംഹഭാഗവും നശിച്ചു, നാശനഷ്ടങ്ങൾ ഇരുഭാഗത്തും ഉണ്ടായതോടെ മധ്യസ്ഥ ശ്രമമൊരുങ്ങി. മധ്യസ്ഥരായ നായർ പ്രമുഖന്മാരോട് ‘രാജാവിനെ ധിക്കരിച്ചതാണ് കാര്യമെങ്കിൽ അതിന് മാപ്പു ചോദിക്കാന് തയ്യാറാണ്, രാജാവായ സാമൂതിരിക്ക് മുന്നിൽ കീഴടങ്ങുന്നതിനും തനിക്ക് മടിയില്ല എന്നാൽ മറ്റാർക്കും മുന്നിൽ അടിയറവ് പറയില്ല പോർച്ചുഗീസുകാർ ആജന്മ ശത്രുക്കളായതിനാൽ അവരോട് സന്ധിയില്ല’ എന്ന തൻറെ നിലപാട് കുഞ്ഞാലി ആവർത്തിച്ചു. ഏതാണ്ടിതേ സമയത്ത് കൊച്ചി രാജാവ് കോഴിക്കോട് രാജ്യം ആക്രമിച്ചു കൊരട്ടി കൈമളുടെ അധീനതയിലുള്ള പ്രദേശം പിടിച്ചെടുത്തു. <ref>Malabar And The Portuguese p148</ref> രാജ്യത്തിൻറെ രണ്ടതിരുകളിൽ നടക്കുന്ന പോരാട്ടങ്ങൾ സാമൂതിരിയെ സമ്മർദ്ദത്തിലാക്കി, കീഴടങ്ങാനുള്ള സന്നദ്ധത പടനായകൻ അറിയിച്ചതോടെ രാജൻ ആശയ കുഴപ്പത്തിലായി. ജനങ്ങൾ ഭൂരിഭാഗവും കുഞ്ഞാലിയെ അനുകൂലിക്കുന്നു നായർ സാമന്തന്മാരിലും, പടയാളികളിലും ബ്രാഹ്മണ മുഖ്യന്മാരിലും കുഞ്ഞാലിയെ അനുകൂലിക്കുന്നവരുടെ എണ്ണം കൂടുന്നു ഈ സ്ഥിതി തുടർന്ന് പോയാൽ ആപത്താകുമെന്നു സാമൂതിരിയും തിരിച്ചറിഞ്ഞു. രാജാവിൻറെ മനംമറ്റം അറിഞ്ഞ പടനായകൻ നിരവധി അമൂല്യ സമ്മാനങ്ങൾ പാരിതോഷികമായി സമർപ്പിച്ചു കീഴടങ്ങാനുള്ള സന്നദ്ധത അറിയിച്ചു. ചാരന്മാരിലൂടെ വിവരങ്ങൾ അറിഞ്ഞ ഫുർടാഡോ മറു തന്ത്രമൊരുക്കി, സൈനികരെ അദ്ദേഹം കപ്പലിലും കോട്ടയുടെ നദി ഭാഗത്തുമായി വിന്യസിച്ചു. കരാർ പ്രകാരം കുഞ്ഞാലിയും ബാക്കിയായ 250 പോരാളികളും രാജാവിന് മുന്നിൽ കീഴടങ്ങാനായി വന്നു, ഈ അവസരം മുതലെടുത്തു കൊണ്ട് ക്യാപ്റ്റൻ ബെൽകിയോർ തൻറെ സൈന്യത്തോടൊപ്പം മുന്നോട്ട് കുതിച്ചു കുഞ്ഞാലിയുടെ ആയുധ പുരകൾക്കും കപ്പലുകൾക്കും വീടുകൾക്കും തീകൊളുത്തി, പറങ്കികളുടെ ചതി കണ്ട [[നായർ പട]] ഒച്ചവെച്ചെങ്കിലും ആന്ദ്രെ റോഡ്രീക് പൽ ഹോടയുടെ കീഴിൽ അത്യാധുനിക ആയുധധാരികളായ പോർച്ചുഗീസ് സൈനികരുടെ സാന്നിധ്യം അവരെ നിശ്ചലരാക്കി നിർത്തി.<ref>Portuguese Pirates and Indian Seamen 182 -183</ref> വെടിമരുന്ന് ശാല പൊട്ടിത്തെറിച്ചതും വീടുകൾ അഗ്നിക്കിരയായതും കണ്ട കുഞ്ഞാലി [[സാമൂതിരി]] തന്നെ ചതിച്ചെന്നു അനുമാനിച്ചു കോട്ടയിലേക്ക് പിൻവാങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും നാനാഭാഗത്തു നിന്നും പീരങ്കികൾ കോട്ടക്കുള്ളിലേക്ക് തീ മഴ വർഷിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു, അപ്രതീക്ഷിതമായി ഉണ്ടായ കനത്ത ആക്രമണം വിതച്ച സർവ്വനാശം കണ്ട് പതറിയിങ്കിലും സമനില വീണ്ടെടുത്ത കുഞ്ഞാലിയും സംഘവും തിരിച്ചടിച്ചതോടെ പറങ്കികൾ പിൻവാങ്ങി. സംഹാര താണ്ഡവമാടിയ അപ്രതീക്ഷിത ആക്രമണത്തിലൂടെ കുഞ്ഞാലിയെ മാത്രമല്ല സാമൂതിരിയേയും ഭയപ്പിക്കണം എന്ന് പോർച്ചുഗീസ് അഡ്മിറൽ കരുതിയിരുന്നു, ഒരു വിഭാഗം നായർ സൈനികരെ തനിക്കനുകൂലമാക്കി നിർത്താനും ഡോൺ ആന്ദ്രേക്ക് കഴിഞ്ഞു, ഇതോടെ സാമൂതിരി ഭയവിഹ്വലനായി. പാതിരിമാർ മുൻകൈ എടുത്ത് ഒത്തു തീർപ്പ് ചർച്ചകൾ നടത്തി, ഇരു സൈന്യവും മുഖാമുഖം നിന്നു, കോപം കൊണ്ട് വിറച്ച ഫുർടാഡോ ‘സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ തനിക്ക് രാജാക്കന്മാരെ വധിക്കാനും, നിയമിക്കാനും, ഇല്ലായ്മ ചെയ്യാനും അധികാരമുണ്ടെന്നും കുഞ്ഞാലിയെ നാട് കടക്കാൻ സഹായിച്ചാൽ കോഴിക്കോട് നഗരവും, രാജ്യവും കുഴിതോണ്ടുമെന്നും സാമൂതിരിയെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തി”. ഭയപ്പെട്ട രാജൻ കുഞ്ഞാലിക്ക് പുറമെ മരയ്ക്കാർ പടയിലെ പ്രധാനികളായ 40 പേരെ കൂടി കൈമാറാമെന്ന് എഴുതി നൽകി. രാജാവിൻറെ മനം മാറുന്നതിനു മുൻപ് കാര്യങ്ങളിൽ തീർപ്പ് വേണമെന്ന് ആന്ദ്രേ തീരുമാനിച്ചു. ആധ്യാത്മികനായ കുഞ്ഞാലിക്ക് സിദ്ധികളുണ്ടെന്ന വിശ്വാസം സാമൂതിരിയും പോർച്ചുഗീസുകാരും വെച്ച് പുലർത്തിയിരുന്നു. ദുഷ്മന്ത്രങ്ങളുടെ ശക്തിയാണ് അജയ്യതയുടെ പിറകിലെന്ന വിശ്വാസത്താൽ കുഞ്ഞാലിയുടെ ശക്തി ക്ഷയിക്കുന്നതിനു സാമൂതിരി വെറ്റിലയിൽ കൂടോത്രം ചെയ്തു. ഫുർടാഡോയും പാതിരിമാരും കുർബ്ബാന നേർച്ചയാക്കി. മാർച്ച് ഏഴിന് അന്തിമ ആക്രമണം നടത്താൻ ഇരു കൂട്ടരും തീരുമാനിച്ചു. അറുന്നൂറു സൈനികരെ നയിച്ച് റോഡ്രീക് പൽ ഹോട പുഴഭാഗത്ത് നിന്നും, ഫ്രാൻസിസ് ഡിസൂസ നാനൂറ് സൈനികരോടൊപ്പം മറുഭാഗത്ത് നിന്നും അഴിമുഖത്തെ കപ്പലുകളിൽ നിന്ന് മറ്റുള്ള സൈനികരും ആക്രമണം നടത്തും. സാമൂതിരി നിലപാട് മാറ്റുകയാണെങ്കിൽ അദ്ദേഹത്തെ പാഠം പഠിപ്പിക്കാൻ ഫുർടാഡോ ആയിരത്തി ഇരുന്നൂറു സൈനികരുമായി സാമൂതിരിയോടൊപ്പം നിൽക്കും, ഇതായിരുന്നു പോർച്ചുഗീസ് യുദ്ധ തന്ത്രം. നിശ്ചയിച്ച പ്രകാരം ആക്രമണം തുടങ്ങി, യുദ്ധത്തിൻറെ ഭാഗമായ 7000 നായർ പടയാളികൾ താൽപര്യമില്ലായ്മ കാട്ടി സജീവമാകാതെ നിന്നു, പല്ലും നഖവും ഉപയോഗിച്ച് കുഞ്ഞാലി ചെറുത്തതോടെ ഇരുഭാഗത്തും കനത്ത നാശനഷ്ടങ്ങൾ ഉണ്ടായി, പുതുപട്ടണം പൂർണ്ണമായും അഗ്നിക്കിരയായി. മാർച്ച് 10- അഭയം വാഗ്ദാനം ചെയ്ത് സാമൂതിരി - കുഞ്ഞാലി പ്രതിനിധികൾ തമ്മിൽ വീണ്ടും ചർച്ച നടന്നു. തന്നെയും സംഘത്തെയും ജീവനോടെ വിട്ടയക്കുമെന്ന് ഓലയിൽ രേഖാമൂലം എഴുതി തന്നാൽ സാമൂതിരിക്ക് മുന്നിൽ ഉടവാൾ നൽകി കീഴടങ്ങാം എന്ന തീരുമാനം കുഞ്ഞാലി ആവർത്തിച്ചു. <ref>De-Couto, The Decadas (Extracts) quoted in Portuguese Pirates and Indian Seamen, p 184</ref> സാമൂതിരിയെ സന്ദർശിക്കാൻ കുഞ്ഞാലിയുടെ ദൂതന്മാർ രണ്ടു വട്ടം പോയി. രണ്ടു പ്രാവിശ്യവും സാമൂതിരി അഭയ വാഗ്ദാനത്തിൽ ഉറച്ചു നിന്നു. കീഴടങ്ങലിന് അരങ്ങൊരുങ്ങിയെങ്കിലും രാജാവ് ഭയാശങ്കയിലായിരുന്നു. രാജപ്രമുഖരും, സാമന്തന്മാരും, പടയും, ജനങ്ങളുമൊക്കെ കുഞ്ഞാലിക്കൊപ്പം മനസ്സുകൊണ്ട് നിൽക്കുന്നവരാണ്. ഇത് പോലൊരു ചതി കാട്ടിയാൽ പാളയത്തിൽ തന്നെ പടയുണ്ടാക്കുകയായിരിക്കും ഫലം. ആശങ്കയിലായ സാമൂതിരി തൻറെ വിശ്വസ്തരെ മാത്രം കൂടെ നിർത്തി തന്ത്രങ്ങൾ ആവിഷ്കരിക്കാൻ തുടങ്ങി, മുൻകരുതലുകൾ എടുത്തിട്ടും കാര്യങ്ങൾ കൈവിട്ടു പോകുമെന്ന ഭയത്താൽ തീയതി പറയാതെ രാജാവ് വഴുതി കളിച്ചു, ക്ഷമ നശിച്ച ഫുർടാഡോ സാമൂതിരിയെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയതോടെ മാർ ച്ച് 16-ന് കീഴടങ്ങൽ നിശ്ചയിച്ചു. ===അടിയറവ്=== മാർച് 16- സാമൂതിരി തന്നെ അഡ്മിറലിനു കൈമാറി ചതിക്കുന്നതായി സ്വപ്നദർശനം ലഭിച്ചതിനാൽ അന്തിമ യുദ്ധത്തിനൊരുങ്ങാൻ കുഞ്ഞാലി തൻറെ സൈന്യത്തോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. രാജാവ് ചതിക്കില്ലെന്ന് ഉറച്ച വിശ്വാസമുള്ള സേനാപ്രമുഖരും മതപണ്ഡിതരും ഈ ആശയത്തെ എതിർക്കുകയും പട്ടിണി കോലത്തിലായ സ്ത്രീകളെയും കുട്ടികളെയും പരിക്കേറ്റവരെയും കാട്ടി ഇവരുടെ രക്ഷയ്ക്ക് ശേഷം മഥുരയിൽ പോരാട്ടം തുടരാമെന്ന് ആത്മവിശ്വാസം പ്രകടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തതോടെ കീഴങ്ങുന്നതിനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പുകൾ നടത്താൻ കുഞ്ഞാലി ഉത്തരവിട്ടു. രാജാവിൻറെ ആഗമനമറിയിച്ചു കൊമ്പ് വിളിയും ചെണ്ടവാദ്യവും ഉയർന്നു, കോട്ടവാതിലിന് മുന്നിലായി സാമൂതിരിയും വാതിലിൻറെ വശങ്ങളിൽ ഇരു സൈന്യങ്ങളും നിലയുറപ്പിച്ചു. ദക്ഷിണ ഭാഗത്തുള്ള കോട്ട വാതിൽ തുറന്ന് രോഗികളും, പരിക്കേറ്റ പടയാളികളും, സ്ത്രീകളും കുട്ടികളുമടങ്ങുന്ന കുടുംബാഗങ്ങളും ആദ്യം പുറത്തു വന്നു. <ref>Dr KKN Kurup Opcit P 91</ref> എല്ലും തോലുമായ ആ പട്ടിണികോലങ്ങളോട് പൊയ്ക്കൊള്ളാൻ രാജാവ് അനുമതി നൽകി. വാൾ കീഴ്പ്പോട്ട് പിടിച്ചു കൊണ്ട് മുഹമ്മദ് അലി മരയ്ക്കാർ കോട്ടകാവടം പിന്നിട്ടു കടന്ന് വന്നു അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം ഇരുവശത്തുമായി സഹസൈന്യാധിപരായ മരുമകൻ കുട്ട്യാലി, വലം കൈ ആയ [[ചിന്നാലി (ചീന)|ചിന്നാലി]], പിറകിലായി സൈനിക പ്രമുഖരും, ശേഷിച്ച പടയാളികളും നിരായുധരായി പുറത്തിറങ്ങി. പോർച്ചുഗീസ് ചരിത്രകാരന്മാരുടെ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിച്ചാൽ ‘വിലപിടിച്ച വസ്ത്രങ്ങളോടെ താഴ്ത്തിപ്പിടിച്ച വാൾ കരത്തിലേന്തി കുഞ്ഞാലിയും, പ്രധാനികളും വെളിയിലിറങ്ങി. സർവ്വ സൈന്യാധിപൻ മുന്നിൽ, തൊട്ട് പിറകെ ഇരുവശത്തുമായി ചിന്നാലിയും, മരുമകൻ കുട്ട്യാലിയും. സുമുഖൻ, മധ്യ ഉയരം, ഏകദേശം അമ്പതിനടുത്ത് പ്രായം, ആകാര ഭംഗിയുള്ള ദൃഢതയാർന്ന ശരീരം, തെളിഞ്ഞ മസിലുകൾ, വിശാലമായ ചുമൽ, അമ്പേ ക്ഷീണിതനാണെങ്കിലും മരണഭയം മറച്ച് അക്ഷോഭ്യനായുള്ള നടപ്പ്, തലയിൽ കറുത്ത തുണി ചുറ്റികെട്ടിയിരിക്കുന്നു” <ref>T. Madhava Menon, International School of Dravidian Linguistics (2000). A handbook of Kerala, Volume 1. p. 161</ref> നിർഭയത്തോടെ കടന്നു വന്ന കുഞ്ഞാലി ഉടവാൾ രാജാവിന് മുന്നിൽ സമർപ്പിച്ചു, വാൾ എടുത്ത് മാറ്റി വെക്കാൻ സാമൂതിരി സേവകരോട് കൽപ്പിച്ചു, അഡ്മിറലിനോടായി കണ്ണ് കൊണ്ട് ആംഗ്യം കാട്ടി. നിരായുധനും ക്ഷീണിതനായ ‘കുഞ്ഞാലിയെ’ ഡിയോഗു മോനിസ് ബർറെടോയുടെ സഹായത്തോടെ അഡ്മിറൽ ഫുർട്ടാഡോ പിന്നിലൂടെ പൂട്ടിട്ടു പിടിച്ചു, അലർച്ചയോടെ കുഞ്ഞാലി കുതറിയതും ശക്തനായ അഡ്മിറലും ബർറെടോയും തെറിച്ചു, ഫാദർ: ഡിയോഗു ഹൊറഇൻ പിടിച്ചത് കൊണ്ട് കുഴിയിൽ വീഴാതെ അഡ്മിറൽ രക്ഷപ്പെട്ടു, നിലംപതിച്ച ബർറെടോ യുടെ കാലിനു പരിക്കേറ്റു.<ref>The voyage of François Pyrard of Laval to the East Indies, the Maldives, the Moluccas and Brazil, Issue 80, Volume 2, Part 2. VOL. II, PART II. LONDON : WHITING AND CO., SARDINIA STREET. LINCOLN'S INN FIELDS: Printed for the Hakluyt society. p. 523</ref> ചെറുത്ത കുഞ്ഞാലിയെ തോക്കേന്തിയ പോർച്ചുഗീസ് സൈനികൾ വളഞ്ഞു ആമപൂട്ടിട്ടു തല സഞ്ചി കൊണ്ട് മൂടി നിമിഷ നേരം കൊണ്ട് കപ്പലിലേക്ക് കടത്തി. [[ചിന്നാലി (ചീന)|ചിന്നാലിയും]] മറ്റു സൈനികരും രക്ഷപ്പെടാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും ആയുധ ധാരികളായ പറങ്കി പടയെ വെട്ടിച്ചു കടക്കാൻ അവർക്കായില്ല, എങ്കിലും നാലഞ്ചു പേർ രക്ഷപ്പെട്ടു കളഞ്ഞു. ചിന്നാലി, കുട്ട്യാലി മരക്കാർ നാൽപ്പതിലധികം പ്രധാനികൾ എന്നിവരെ സാമൂതിരി പോർച്ചുഗീസ് സൈന്യാധിപന് കൈമാറി. <ref>Nambiar, 0.K' 'The Kunhalis-Admiralsof Calicut' Bombay (1 963). P. 133</ref> വഞ്ചിക്കപെട്ടിട്ടും കുഞ്ഞാലി നിലവിട്ടു പെരുമാറിയില്ല, പോർച്ചുഗീസ് തോക്കിൻ വലയത്തിൽ അകപ്പെടുമ്പോൾ നിറഞ്ഞ കണ്ണുകളോടെ പടനായകൻ തൻറെ രാജാവിനെ അവസാനമായി ഒന്ന് നോക്കി. എന്നാൽ നായർ പടയ്ക്ക് ഇത് സഹിക്കാവുന്നതിലും അപ്പുറമായിരുന്നു തങ്ങളുടെ വീരനായകനെ ചതിയിലൂടെ കീഴ്പ്പെടുത്തിയത് അവരെ രോഷാകുലരാക്കി. ‘ചതി ചതി ആയുധമെടുക്ക് ആയുധമെടുക്ക്’ എന്ന് അവർ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. ചില പടനായന്മാർ പോർച്ചുഗീസുകാരുടെ മേൽ ചാടി വീണു എന്നാൽ ആയുധ ശക്തിയിൽ മികച്ചു നിൽക്കുന്ന പറങ്കികളെ തടയുക നായന്മാർക്ക് അസാധ്യമായിരുന്നു. പോർച്ചുഗീസ് സൈനികരെ സഹായിക്കാൻ ചെറിയൊരു വിഭാഗം നായർ സൈനികരും തയ്യാറായി. ഒരു ഘട്ടത്തിൽ സാമൂതിരിയുടെ കാലാൾപ്പട മുഖാമുഖം ഏറ്റുമുട്ടുമെന്ന സ്ഥിതി വരെ സംജാതമായി, ബഹളം വർധിച്ചതോടെ സാമൂതിരി തൻറെ തീരുമാന പ്രകാരമാണ് പിടിച്ചതെന്നും കുഞ്ഞാലിക്ക് ആപത്ത് സംഭവിക്കില്ലെന്നും വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. അപ്പോഴേക്കും കുഞ്ഞാലിയെയും കൊണ്ട് പറങ്കികൾ സ്വന്തം പാളയത്തിലെത്തി കഴിഞ്ഞിരുന്നു. ഭൂരിഭാഗം വരുന്ന നായന്മാരുടെ രോഷം ശമിപ്പിക്കാൻ പിന്നീടും രാജാവിന് നന്നേ പാടുപെടേണ്ടി വന്നു, കാര്യ സാധനത്തിനായി സാമൂതിരി പറങ്കികളെ ആശ്രയിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ തങ്ങൾക്ക് രാജാവില്ലാ എന്നവർ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെയുള്ള നീക്കത്തിന് പങ്കായം പിടിച്ച ഫാദർ റോസിനെ വിളിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടപ്പോൾ ചില നായന്മാർ വാളൂരി രാജാവിന് നേർക്ക് ഓടിയടുത്തു. കിരീടാവകാശിയായ രാജകുമാരൻ തടഞ്ഞില്ലായിരുന്നുവെങ്കിൽ സാമൂതിരിക്ക് ജീവഹാനി വരെ സംഭവിച്ചേനെ. രംഗം ശാന്തമായപ്പോൾ ‘അഡ്മിറൽ ഫുർടാഡോയും’ സാമൂതിരിയും ഒന്നിച്ചു കോട്ടക്കുള്ളിലേക്ക് കടന്നു, കോട്ടയിലുള്ള മുതലുകൾ കൊള്ള ചെയ്യാനായി നായർ സൈനികരും പോർച്ചുഗീസ് സൈനികരും മത്സരിച്ചു. അമൂല്യ വസ്തുക്കൾ കിട്ടായായതോടെ കുഞ്ഞാലി എല്ലാം കുഴിച്ചിട്ടിരിക്കും എന്ന പ്രതീക്ഷയിൽ ഇരു കൂട്ടരും കുഴിയെടുക്കാൻ തുടങ്ങി, യുദ്ധ മുതലിനെ ചൊല്ലി നായന്മാരും പറങ്കികളും കലഹിച്ചു, അതോടെ പോർച്ചുഗീസ് സൈന്യം [[പട തലവൻ]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള നായർ ഭടന്മാരെ വെടി വെച്ചു കൊന്നു തള്ളി. പട്ടണവും വീടുകളും പറങ്കികൾ അഗ്നിക്കിരയാക്കി, പള്ളിക്ക് കൊളുത്തിയ തീ നായർ സൈനികർ അണച്ചു. ഗോവയിലേക്ക് യാത്ര തിരിക്കും മുൻപേ കല്ലിന്മേൽ കല്ല് അവശേഷിക്കാത്ത വിധത്തിൽ കോട്ടയും പട്ടണവും ഇടിച്ചു നിരത്തി. <ref>Portuguese Pirates and Indian Seamen p 185-88 </ref> കുഞ്ഞാലിയെ പോലെ മികച്ച ഒരു യുദ്ധവീരനെ ഒപ്പം നിർത്താൻ പറങ്കികൾ കഴിവതും ശ്രമിക്കുമെന്ന ഭയം സാമൂതിരിക്കുണ്ടായിരുന്നു, കുഞ്ഞാലി പറങ്കികൾക്കൊപ്പമായാലുള്ള പരിണിതി ഫലങ്ങളെ കുറിച്ച് തിരിച്ചറിവുള്ള രാജാവ് യാത്രയാകും മുൻപ് ഫുർടാഡോയോട് ഒരു കാര്യം മാത്രം ആവശ്യപ്പെട്ടു ‘കുഞ്ഞാലി ജീവനോടെ ബാക്കിയാവരുത്’. [[File:Wall of Fort Aguada, Goa.jpg|right|thumb|ട്രോൻകോ തടവറ ഉൾപ്പെട്ട കോട്ട മതിൽ]] ==വിചാരണ== തങ്ങളുടെ കരവലയത്തിൽ പെട്ട അത്യുഗ്രനായ ശത്രുവിനെ വെറുതയങ് കൊന്നു കളയാൻ പറങ്കികൾ ഒരുക്കമായിരുന്നില്ല. കഴുത്താമവും, കൈയാമവും അണിയിക്കപ്പെട്ടു ചങ്ങലകളിൽ ബന്ധിതനായ കുഞ്ഞാലിയെ കാണാൻ പറങ്കി പട്ടാളക്കാർ തിക്കും തിരക്കും കൂട്ടി. കഥകളിലൂടെ കേട്ടറിവുള്ള ആ ഭീകര ശത്രുവിൻറെ അരികെ പോകാൻ ചിലർ കൂട്ടാക്കിയില്ല. കുഞ്ഞാലി പിടിയിലായ വിവരം ഗോവയിൽ അറിഞ്ഞപ്പോൾ തെരുവിലിറങ്ങിയ ജനക്കൂട്ടം ബാൻഡ് വാദ്യം മുഴക്കിയും ലഹരി വിളമ്പിയും ആഘോഷിച്ചു, തീകുണ്ഡങ്ങൾ കൂട്ടിയും, മണിയടിച്ചും രണ്ടു ദിവസത്തോളം അവ നീണ്ടു നിന്നു. അന്ദ്രേ ഫുർടാഡോ കുഞ്ഞാലിയെ കീഴടക്കിയത് വൈസ്രോയി [[ഫ്രാൻസിസ്കോ ഡി ഗാമ]]യെ വിഷമവൃത്തത്തിലാക്കി. ലോകമാകെ കേളി പരക്കുന്ന പോർച്ചുഗീസ് വീര ചരിതങ്ങളിൽ എന്നും സ്മരിക്കപ്പെടുന്ന വ്യക്തിത്വമായി സേനാധിപൻ ഫുർടാഡോ മാറുമെന്ന യാഥാർഥ്യം വൈസ്രോയിയുടെ ഉറക്കം കെടുത്തി. മാർച്ച് 18 ന് നേർച്ച കുർബാന നടത്തി, മാർച്ച് 25 ശനിയാഴ്ചയോടെ ഭീകരനായ ശത്രുവിനെയും വഹിച്ചു പോർച്ചുഗീസ് പടക്കപ്പലുകൾ ഗോവയിലേക്ക് തിരിച്ചു, യാത്രക്കിടെ കണ്ണൂരിൽ തങ്ങി കുഞ്ഞാലിയെയും കൂട്ടരെയും അവിടെ പ്രദർശിപ്പിച്ചു. കുഞ്ഞാലിയെയും സംഘത്തെയും കണ്ണൂരിലെ ക്യാപ്റ്റന് കൈമാറി വേണാട് കൊല്ലം ആക്രമിക്കാനുള്ള വൈസ്രോയിയുടെ ഉത്തരവ് ലഭിച്ചെങ്കിലും ചരിത്രത്തിൻറെ ഭാഗമാകാനുള്ള സുവർണാവസരമാണ് തന്നിൽ നിന്നും തട്ടിപ്പറിക്കുന്നത് എന്നുത്തമ ബോധ്യമുള്ള അഡ്മിറൽ ‘കുഞ്ഞാലിയെ’ കൈമാറാൻ വിസമ്മതിച്ചു. ഏപ്രിൽ 11 ന് ഫർട്ടാഡോയുടെ കപ്പൽ വ്യൂഹം തടവുകാരെയും കൊണ്ട് ഗോവയിലെത്തി. <ref>Indian Pirates p 140</ref> ഭീകരനായ ബന്ദിയെ കാണാൻ പൗരപ്രധാനികളുടക്കമുള്ള ആബാലവൃദ്ധം ജനങ്ങളും ഒഴുകിയെത്തി, ദേശീയ നായകനായി മാറിയ ഫുർട്ടാഡോയ്ക്ക് ഗംഭീര വരവേൽപ്പാണ് ഗോവയിലെ പൗരാവലി ഒരുക്കിയത്. ഫുർടാഡോയുടെ കപ്പലുകളെ നിരവധി നൗകകളും, കപ്പലുകളും ചേർന്ന് വരവേറ്റു മാണ്ഡവി നദിയിലേക്ക് ആനയിച്ചു, കപ്പലുകളിൽ നിന്നും ആരവങ്ങളോടെ പീരങ്കി വെടികൾ ഉതിർത്തു കൊണ്ട് ആചാര വരവേൽപ് നൽകി കൊണ്ടായിരുന്നു ജല സ്വീകരണം, പതാകകളാലും, മരച്ചില്ലകളാലും പച്ചപ്പിനാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട പട്ടണവും, കതിന വെടികളും അടക്കിവെക്കാനാവാത്ത ആഹ്ലാദം അണപൊട്ടിയൊഴുകിയ ഉദ്യോഗസ്ഥവൃദ്ധവും, ജനക്കൂട്ടവും ഗോവയെ ആരവമുഖരിതമാക്കി. വെർകാഡോ, ആർച്ച് ബിഷപ്പ്, നിയമ നീതി വകുപ്പ് തലവൻ എന്നിവർ കവാടത്തിനരികിൽ സ്വാഗതമോതി, ഫ്രാൻസിസ്കോ ഡി ഗാമ മനഃപൂർവ്വം ഫുർട്ടാഡോയെ അവഗണിച്ചു, നിയമ മേധാവിക്ക് കൈമാറി രഹസ്യമായി കുഞ്ഞാലിയെയും സംഘത്തെയും ജയിലേക്കെത്തിക്കണമെന്ന് നിർദേശം നൽകി. വൈസ്രോയിയുടെ കൽപ്പന തള്ളിയ അഡ്മിറൽ ‘വൈസ്രോയി’ തുറമുഖത്ത് വന്നാൽ ജനക്കൂട്ടത്തെ സാക്ഷിയാക്കി താൻ കുഞ്ഞാലിയെ കൈമാറും എന്ന് ശഠിച്ചു, ആർച് ബിഷപ്പ് ഇടപെട്ടിട്ടും രണ്ടുപേരും വിട്ടു വീഴ്ച ചെയ്യാതെ മൂന്ന് ദിവസത്തോളം തർക്കം തുടർന്നു. അതിനിടെ ചില മാപ്പിള തടവുകാരെ ജനക്കൂട്ടം ആക്രമിച്ച് കൊന്നതോടെ തർക്കമവസാനിപ്പിച്ച അഡ്മിറൽ രാത്രിയുടെ മറവിൽ കുഞ്ഞാലിയെയും സംഘത്തെയും രഹസ്യമായി കോൺട്രോ തടവറയിലടച്ചു. <ref>C.R.Boxer and Frdo de Vasconcelos, Andre' Furtado de Mendonsa 1558-1610, (biography) Lisboa, 1956, pp. 20 -35</ref> കുഞ്ഞാലിയെയും മരുമകനെയും 40 പോരാളികളെയും ഭൂമിയിലെ നരകം എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധമായ [[ജോൺ ട്രോൻകോ തടവറ]]യിൽ ബന്ധിതരാക്കി. നടപടികൾ പൂർത്തിയാക്കി രാജ്യദ്രോഹ കുറ്റം ചുമത്തി മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാരിനെയും സംഘത്തെയും കാംബ്രാ പ്രെസിഡീയൽ വധ ശിക്ഷയ്ക്ക് വിധിച്ചു. [[File:Execution of Louis XVI.jpg|left|thumb|ഗില്ലറ്റിൻ ഉപയോഗിച്ചുള്ള വധശിക്ഷ (ലൂയി XVI)]] അതി ക്രൂരമായ പീഡനങ്ങളായിരുന്നു കുഞ്ഞാലിക്ക് തടവറയിൽ നേരിടേണ്ടി വന്നത്. പീഡനങ്ങളെ അസാമാന്യ മനഃ സംയമനത്തോടെ നേരിട്ട മരക്കാരിനെ മാനസികമായി പീഡിപ്പിക്കാനും പറങ്കികൾ ആവോളം ശ്രമിച്ചിരുന്നു. കൊല്ലൻ ആണിയടിക്കുന്ന ശബ്ദം തടവറയിൽ കുഞ്ഞാലി കേൾക്കും വിധത്തിലായിരുന്നു ശിരഛേദത്തിനായുള്ള [[ഗില്ലറ്റിൻ]] നിർമാണം പോലും, തടവറയിൽ കുഞ്ഞാലി നാലാമൻ കാട്ടിയ മാനസിക ദൃഢത കഠോരഹൃദയരായ ശത്രുക്കളുടെ ആദരം പോലും നേടും വിധമായിരുന്നു. അതോടെ പീഡനങ്ങൾക്ക് പകരം പ്രലോഭനങ്ങളായി അതിനും വശംവദനാകാതെ വന്നപ്പോൾ മതപരിവർത്തനം നടത്തിയാൽ രക്ഷ ലഭിക്കുമെന്ന വാഗ്ദാനങ്ങൾ നൽകി മതമേലധ്യക്ഷന്മാരുടെ സന്ദർശനങ്ങളായി. വധശിക്ഷയുടെ തലേനാൾ വരെ ആർച് ബിഷപ്പും പാതിരിമാരുമടങ്ങുന്ന വലിയൊരു സംഘം മതപരിവർത്തനായുള്ള കഠിന ശ്രമത്തിലായിരുന്നു, [[മുറാഖബ]] അനുഷ്ഠിച്ചു ധ്യാന നിമഗ്നരായി വേദ പാരായണവും, സ്തോത്രങ്ങളും പ്രാർത്ഥനകളുമായി ദിനങ്ങൾ തള്ളി നീക്കിയ കുഞ്ഞാലി ഇത്തരം ആവശ്യങ്ങളെ സൗമ്യമായി നിരാകരിച്ചു. തടവറയിലെ കുഞ്ഞാലിയുടെ പ്രാർത്ഥനകൾ ഭൂരിഭാഗവും മൗനമായിരുന്നുവെന്ന് ദൃസാക്ഷികളെ ഉദ്ധരിച്ച് പോർച്ചുഗീസ് ലിഖിതങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു, കുറിച്ചെടുക്കപ്പെട്ട സ്പഷ്ടമല്ലാത്ത ചില വാചകങ്ങളുടെ നേർവാക്ക് ‘കനകം വിളയുന്ന എൻറെ നാട് പറങ്കികൾക്ക് അടിമപ്പെടാതെ കാക്കാൻ റബ്ബ് എനിക്കായി ഒരു കൂട്ടത്തെ സൃഷ്ടിക്കട്ടെ’ എന്നതാണെന്ന് മലയാള ചരിത്രകാരന്മാർ സാക്ഷീകരിക്കുന്നു.<ref>history of calicut muslim’s 92</ref> ==വധശിക്ഷ == രാവിൽ ഉറക്കമൊഴിഞ്ഞു സമ്പൂർണ്ണ പ്രാർത്ഥനയിൽ മുഴുകി അനിവാര്യമായ മരണത്തെ വരവേൽക്കാൻ കുഞ്ഞാലി തയ്യാറെടുത്തു, വധ ദിനം പുലർന്നു, പോർച്ചുഗീസ് ഗോവയ്ക്ക് അന്ന് സമ്പൂർണ്ണ അവധിയായിരുന്നു, ഉത്സവ മെന്ന പോലെ തെരുവുകൾ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടു, ഗ്രാൻഡി, റുഅദൊ ഡിരൈദ, വൈസ്രോയി പാലസ്, ആർച്ച് ഓഫ് കൺസപ്ഷൻ, എന്നിവയ്ക്കിടയിലുള്ള വിശാലമായ പ്രദേശത്ത് ഗാലറികൾ ഉയർത്തി കൊലമരം സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. പുതു പുത്തൻ വസ്ത്രങ്ങളണിഞ്ഞും വാദ്യോപകരണങ്ങളേന്തിയും ആഘോഷ നാളിനെ അനുസ്മരിപ്പിക്കും വിധത്തിൽ ആബാല വൃദ്ധം ജനങ്ങൾ മൈതാനത്തേക്കൊഴുകി. ബിഷപ്പുമാരും, പാതിരിമാരും, കന്യാസ്ത്രീകളും അടങ്ങുന്ന മത മേധാവികൾ ആദ്യമേ ഇരിപ്പിടങ്ങളിൽ സ്ഥാനം പിടിച്ചു. സൈനികരും, മേധാവികളും, രാജ കുടുംബങ്ങളും വിശിഷ്ട വ്യക്തികളും പ്രത്യേകമായി തയ്യാറാക്കിയ ഇരിപ്പടത്തിൽ ആസനസ്ഥരായി. ആരവങ്ങളോടെ ശബ്ദ മുഖരിതമായ അന്തരീ ക്ഷത്തിൽ വൈസ്രോയിയുടെ വരവറിയിച്ചു കൊമ്പ് വിളി മുഴങ്ങി, [[ഫ്രാൻസിസ്‌കോ ഡ ഗാമ]] അലങ്കരിച്ച മട്ടുപ്പാവിൽ ഉപവിഷ്ടനായി, ഇടത് ഭാഗത്തായി ആർച് ബിഷപ്പ് അലക്സി ദെ മെനിസിസ് സ്ഥാനം പിടിച്ചു. പ്രത്യേകം സജ്ജമാക്കിയ കവാടത്തിലൂടെ ചങ്ങലകളിൽ ബന്ധിതനായി കുഞ്ഞാലി ആനയിക്കപ്പെട്ടു, പിന്നിൽ സമാനമായി ചിന്നാലി അടക്കമുള്ള മരയ്ക്കാർ പടയാളികളും, കുഞ്ഞാലിയെ കണ്ടതും കൊലപാതക ഹരം പൂണ്ട ജനക്കൂട്ടം അത്യുച്ചത്തിൽ ആർത്തുവിളിച്ചു ആർമാദിച്ചു. ശിരച്ഛേദനത്തിനായി തയ്യാറാക്കിയ കൊലമരത്തിനരികിലേക്ക് അക്ഷോഭ്യനായി നടന്നടുത്ത മരക്കാർ ആരവങ്ങൾ മുഴക്കി കൊണ്ടിരുന്ന കാണികളെ കൗതുകമാർന്ന ചെറുപുഞ്ചിരിയാൽ സാകൂതം വീക്ഷിച്ചു. ഹർഷാരവം മുഴക്കിയവർ മൗനികളാകാൻ തുടങ്ങി, ശബ്ദതീവ്രത കുറഞ്ഞു ജനസഞ്ചയം നിശബ്ദരായി. കൊലമരത്തിനരികെ കുഞ്ഞാലി പ്രകടിപ്പിച്ച അസാമാന്യ ധീരതയും, സ്വാഭിമാനവും, ആഭിജാത്യവും പിൽകാലത്ത് യൂറോപ്യർ പോലും വാഴ്ത്തിപ്പാടി. <ref>Voyage to the east indies,vol.1.p 315</ref> കൊലവിളി മുഴക്കിയ ശത്രു കൂട്ടത്തിൻറെ ആദരവ് പിടിച്ചു പറ്റാൻ കുഞ്ഞാലിക്കായി എന്ന് ചരിത്രകാരന്മാരും നിരൂപിക്കുന്നു.<ref>O.K. Nambiar, Portuguese Pirates and Indian Seamen 178-99</ref> ആരാചാർ ബലി പീഠത്തിനരികിലേക്ക് മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാരെ ആനയിച്ചു. ചുറ്റിലും കണ്ണോടിച്ച ശേഷം അദ്ദേഹം കഴുത്ത് താഴ്ത്തി. പിന്നീട് എന്തോ ഓർത്തെടുത്ത പോലെ വീണ്ടും തല ഉയർത്തി സാമൂതിരിയോടെന്ന വണ്ണം എന്തൊക്കെയോ മൊഴിഞ്ഞു. വീഴാൻ നിൽക്കുന്ന മഴുവിന് താഴെ തൻറെ ശിരസ്സ് സമർപ്പിച്ചു കൊണ്ട് സ്തോത്രങ്ങൾ ഉരുവിട്ടു, ഉയർന്നു വീണ മൂർച്ചയേറിയ കാരിരുമ്പ് കഴുത്ത് കണ്ടിച്ചു ശിരസ്സും ദേഹവും രണ്ടാക്കി മാറ്റി.{{fn|(൧)}} പിന്നാലെ കുഞ്ഞാലിയുടെ മരുമകനും, ചിന്നാലിയുൾപ്പെടയുള്ള 40 വീര സൈനികരും തങ്ങളുടെ സേനാധിപൻറെ മാർഗ്ഗത്തിൽ തല വേർപെട്ട് മൈതാനങ്ങളിൽ പിടഞ്ഞു വീണു. <ref>Murkot Ramunny (1993). Ezhimala: The Abode of the Naval Academy. Northern Book Centre. p. 43 </ref> ചേതനയറ്റ കുഞ്ഞാലി നാലാമൻറെ മൃതശരീരം കണ്ടിട്ടും പറങ്കികളുടെ രോഷം ശമിച്ചില്ല. ക്രോധം തീർക്കാൻ മൃതദേഹം അവർ നാലാക്കി അറുത്തു മാറ്റി. കൈകാലുകളും, ചീന്തിയ ശരീരവും പൻജിമിലും, ബാർഡീസിലും ശൂലത്തിന്മേൽ കോർത്ത് തൂക്കി. തല ഉപ്പിലിട്ടു കണ്ണൂരിലേക്കയച്ചു കുന്തത്തിൽ നാട്ടി [[സെന്റ് ആഞ്ജലോ കോട്ട]] തീരത്ത് പ്രദർശിപ്പിച്ചു. <ref>Danuers F. C, Portuquese in India, Vol. l, London, (1 894), P. 188</ref> <ref>Nambiar, O.K., Our Seafearing in the Indian Ocean, Bangalore, 1975, pp.178-199</ref> കുഞ്ഞാലിയുടെ തല മണ്ണിൽ ഉരുളുന്നത് കാണാൻ തടിച്ചു കൂടിയ ജനക്കൂട്ടത്തിനിടയിൽ എല്ലാത്തിനും സാക്ഷിയായി ഇമകൾ ചിമ്മാതെ പ്രതികാരാഗ്നി സ്ഫുരിക്കുന്ന മിഴികളോടെ ചങ്ങല മാലയണിഞ്ഞു ഇരിപ്പുണ്ടായിരുന്ന ഒരടിമ പിൽകാലത്ത് പറങ്കികളുടെ അന്തകനായി മാറി. കുട്ടി അലി എന്ന [[ഡോൺ പെഡ്റോ റോഡ്റിഗ്സ്|ഡോൺ പെഡ്രോ]]<ref>oknambiar,Our Seafaring in the Indian ocean, jeevan publications p 66</ref> [[File:The procession of the Inquisition in Goa entering th Wellcome V0041645.jpg|right|thumb|പോർച്ചുഗീസ് ഗോവയിലെ ശിക്ഷകൾ നടപ്പാക്കിയിരുന്ന മൈതാനം]] ==പിൽക്കാല നിഗമനങ്ങൾ == നൂറ്റാണ്ട് നീണ്ടു നിന്ന പോർച്ചുഗീസ് വിരുദ്ധ യുദ്ധങ്ങളിൽ യുദ്ധമുഖത്ത് വധിക്കപ്പെട്ട കുഞ്ഞാലിമാർ ഉണ്ടെങ്കിലും ഒരു കുഞ്ഞാലി പോലും കീഴടങ്ങിയ ചരിത്രമില്ല.പോർച്ചുഗീസിന് മുന്നിലല്ല സ്വന്തം രാജാവായ സാമൂതിരിയുടെ മുൻപിലാണ് കുഞ്ഞാലി നാലാമൻ ഉടവാൾ വെച്ച് യുദ്ധം അവസാനിപ്പിച്ചത്. ഇത് സ്ഥാന ത്യാഗത്തിന് തുല്യമാണ് താനും. <ref>Kavalam Madhava Panikkar,A History Of Kerala, annamalai university(1960) p129</ref> എന്ത് കൊണ്ട് ചൊൽകൊണ്ട വീരൻ ഉടവാൾ വെച്ച് കീഴടങ്ങി !! നിഗമനങ്ങൾ പലതാണ്. ശുദ്ധജല- ഭക്ഷ്യ ദൗർലഭ്യവും, കോട്ടയിലെ ആയിരത്തോളം സ്ത്രീ-കുട്ടികളുടെ രക്ഷ ഓർത്തുമാണ് കീഴടങ്ങൽ എന്നാണ് ഭൂരിപക്ഷാഭിപ്രായം. രാജാവ് ചതിക്കില്ലെന്നും, രാമേശ്വരത്ത് കോട്ടകെട്ടി തുടരാം എന്നൊക്കെയുള്ള അമിത ആത്മവിശ്വാസമാണ് കുഞ്ഞാലിയെ വീഴ്ത്തിയതെന്നാണ് മറ്റൊരഭിപ്രായം, കുഞ്ഞാലിയുടെ സഹോദരനും സഹ സേനാപതിയുമായ കുട്ടി മൂസ ഒന്നാം കോട്ടക്കൽ യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടതാണ് കീഴടങ്ങലിനു വഴിയൊരുക്കിയതെന്ന് പറയുന്നവരുണ്ട്. തന്ത്രജ്ഞനായ സഹോദരൻ ഉണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിൽ ഈ കീഴടങ്ങൽ നടക്കില്ലായെന്നും വിധി മാറിമറിഞ്ഞേനെയെന്നും അവർ കരുതുന്നു. [[സാമൂതിരി]] കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെ നടത്തിയ വെറ്റില ക്ഷുദ്രപ്രയോഗമാണ് കുഞ്ഞാലിയെ തളർത്തിയത് എന്ന് വിശ്വസിച്ചവരും കുറവല്ല. <ref>Rajaram Narayan Saletore, Indian Pirates, concept publishing page 142</ref> നൂറ്റാണ്ടുകൾ ബേധിച്ച ഗാഢബന്ധം തകർത്ത് രാജാവ് സാമൂതിരി തൻറെ പടനായകനെ ചതിച്ചു കൊല്ലാൻ ഇടയാക്കിയ സാഹചര്യങ്ങളെ കുറിച്ച് പല വിധ നിഗമനങ്ങൾ പിൽകാലത്ത് രൂപപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പോർച്ചുഗീസ് രേഖകളുടെയും, ചരിത്രകാരന്മാരുടെയും അവകൾ അവലംബിച്ചവരുടെയും നിഗമനങ്ങളാണ് ഇവയിൽ പ്രധാനം. കുഞ്ഞാലിമാരെ കടൽ കൊള്ളക്കാരായാണ് ഇത്തരം രേഖകൾ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യ തിട്ടൂര പ്രകാരം കടലുകളുടെ അധിപൻ പോർച്ചുഗീസ് രാജാവാണ്. ലോകത്ത് കടൽ വഴി വാണിജ്യ-സഞ്ചാരങ്ങൾ നടത്തുന്ന ആരും ആ തിട്ടൂരം അംഗീകരിക്കേണ്ടിയിരുന്നു. ഒന്നെങ്കിൽ പോർച്ചുഗീസ് വഴി അല്ലെങ്കിൽ അവരുടെ അനുമതിപത്രം(കാർട്ടാസ്) വിലകൊടുത്തു വാങ്ങി അല്ലാതെയുള്ള സമുദ്രസഞ്ചാരം അവർ അനുവദിച്ചിരുന്നില്ല. ഈയൊരു മേധാവിത്യത്തെ മലയാളക്കരയിൽ കുഞ്ഞാലിമാർ വെല്ലുവിളിച്ചു. '''കടലുകൾ സ്വതന്ത്രമാണ്''' എന്ന് കുഞ്ഞാലിമാർ പ്രഖ്യാപിച്ചു. മലയാള രാജ്യങ്ങൾ വഴിയുള്ള കച്ചവടത്തിന് പറങ്കികൾക്ക് ചുങ്കം കൊടുക്കില്ല എന്ന നിലപാടെടുത്തു. ഇത്തരം ധീര നിലപാടുകൾ വെച്ച് പുലർത്തിയവരെ ആക്രമിക്കാനും വധിക്കുവാനും അടിമകളാക്കുവാനും കപ്പലുകൾ പിടിച്ചെടുക്കുവാനുമുള്ള അധികാരം ക്രിസ്തുമത സഭയാൽ പോർച്ചുഗീസ് സൈന്യത്തിന് ലഭിച്ചിരുന്നു. ഈ അധികാരത്തെയും ചോദ്യം ചെയ്ത് ആക്രമണങ്ങൾക്ക് പ്രതികാരമായി പോർച്ചുഗീസ് സൈനികരെയും, കപ്പലുകളെയും ആക്രമിക്കുകയും കൊലപ്പെടുത്തുകയും കൊള്ളയടിക്കുകയുമായിരുന്നു മലബാർ നാവികർ ചെയ്തത്. തങ്ങളുടെ അധീനതയിലുള്ള സമുദ്രങ്ങളിൽ തങ്ങളെ വെല്ലുവിളിച്ചു ആക്രമണങ്ങൾ നടത്തിയവർ കടൽകൊള്ളക്കാരാണ് എന്ന സിദ്ധാതമായിരുന്നു പറങ്കികൾക്ക്. സാമൂതിരി രാജാവ് പറങ്കികളെ കൊള്ളയടിക്കാനായി നിയോഗിച്ച കടൽ കൊള്ളക്കാർ ആയിരുന്നു പോർച്ചുഗീസ് ദൃഷ്ടിയിൽ കുഞ്ഞാലിമാർ<ref>.Ferriya y souza p 25Om Prakash, The Trading World of the Indian Ocean, 1500-1800,(2012)vol;3,part;7 , A History Of Kerala,p 128</ref> പോർച്ചുഗീസ് ലിഖിതങ്ങൾ അനുസരിച്ചു സാമൂതിരി -കുഞ്ഞാലി മരക്കാർ തെറ്റിപ്പിരിയയലിൽ പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം നിരപരാധികളാണ്. കുഞ്ഞാലി മരക്കാർ [[ഉള്ളാൾ]] രാഞ്ജി തിരുമല ദേവിയുടെ സഹായത്തോടെ കോഴിക്കോട് രാജ്യം പിടിച്ചെടുക്കുമെന്ന് സാമൂതിരിക്ക് ഉണ്ടായ ഭീതിയാണ് അസ്വാരസ്യങ്ങൾക്ക് പിന്നില്ലെന്ന് അവർ നിരൂപിക്കുന്നു. സാമൂതിരിയുടെ ആനയുടെ വാൽ കുഞ്ഞാലിയുടെ ഭടന്മാർ വെട്ടിയരിഞ്ഞതും, അരയോൾ നായരെയും, തമ്പുരാട്ടിയെയും ആക്രമിച്ചതുമെല്ലാം വൈര്യാഗത്തിനു കാരണമായി ഇത്തരം രേഖകൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നുണ്ട്. ഇന്ത്യൻ സമുദ്രങ്ങളുടെ അധിപൻ, മാപ്പിള യോദ്ധാക്കളുടെ നേതാവ്, പറങ്കികളുടെ അന്തകൻ എന്നീ പട്ടങ്ങൾ കുഞ്ഞാലി നാലാമൻ സ്വന്തം പേരിനൊപ്പം ചേർത്തതും, രാജാവിനെ പോലെ ജീവിതം നയിച്ചതും, വടക്കൻ പാട്ടുകളിലെ പുകഴ്ത്തലുകളും സാമൂതിരിയെ പ്രകോപിപ്പിച്ചെന്നും സ്വന്തം അധികാരത്തിനു ഭീഷണിയാകുമെന്ന് ഭയന്ന് ചതിച്ചു കൊല്ലാൻ പ്രേരിപ്പിച്ചെന്നും വിവരിക്കുന്നു. <ref>Danvers, The Portuguese in India- Being a History of the rise and Decline of their Eastern Empire, vol. II, p. 112.</ref> <ref>Antonio de Gouveia, Jornada do Arcebispo, Coimbra, 1603, p. 94;</ref> <ref>Pius Malekanbdathil, Jornada of Dom Alexis de Menezes: A Portuguese Account of the sixteenth Century Malabar , Kochi, 2003, p.110.</ref> <ref>Albert Gray, The Voyage of Francois Pyrard of Laval to the East Indies, the Maldives,, p.352.</ref> {{Rquote|right| മരക്കാർ നാലാമൻ വധിക്കപ്പെടുന്നത് വരേയ്ക്കും അറബിക്കടലിലും, ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലും സമാധാനം എന്തെന്ന് പോർച്ചുഗീസുകാർ അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല| വൈസ് അഡ്മിറൽ: മിഹിർ കെ റോയ് <ref> War in the Indian Ocean lancer publishers p 21</ref>}} ==അനുകൂല വാദങ്ങൾ== കുഞ്ഞാലിമാരും മരക്കാർ പടയും ഒരു ദേശീയ പോരാട്ട സംഘം എന്നതിലുപരിയായി രാഷ്ട്രാന്തരീയ യുദ്ധങ്ങൾ നടത്തി നിപുണത തെളിയിച്ച പടയാളി കൂട്ടങ്ങളാണ്. സിലോണിലും ജാഫ്നയിലും മലാക്കയിലുമൊക്കെ നാവിക കേന്ദ്രങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്ന ശക്തിമത്തായ സൈന്യം. ഉപ ഭൂഖണ്ഡങ്ങൾ താണ്ടി ചെറുത്ത് നിൽപ്പിനു പുതിയ മാനവും ഭാവവും നൽകി ലോക നാവിക ശക്തിയായ പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യത്തോട് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് കാലം കടലിലും കരയിലും പൊരുതിയവർ, ഉള്ളാളും മധുരയുമടങ്ങുന്ന ഇന്ത്യൻ തീരരാജ്യങ്ങളെ പോർച്ചുഗീസ് ആക്രമണങ്ങളിൽ നിന്നും പലപ്പോഴും രക്ഷിച്ചെടുത്തത് കുഞ്ഞാലിമാരായിരുന്നു. അപ്രകാരം പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ലോകമഹാശക്തിയായ [[ഓട്ടൊമൻ സാമ്രാജ്യം|ഓട്ടോമൻ]] സൈന്യത്തോടൊപ്പം തോൾ ചേർന്ന് പൊരുതിയ മഹാവീരരാണിവർ. <ref>THE ARRIVAL OF THE EUROPEANS page43 , Qazi Muhammed, Fath-al-Mubm, op cit, p.247 </ref> അറബ് സൈന്യം, മംലൂക് സൈന്യം, ബീജാപൂർ സൈന്യം, ഗുജറാത്ത് സേന, സിലോൺ സൈന്യം എന്നീ മഹാസേനകളുടെ സഖ്യ കക്ഷിയിൽ അംഗമായിരുന്നു [[മരക്കാർ പട]]. മേൽപറയപ്പെട്ട വൻ ശക്തി കളൊക്കെ സൈനിക സഹകരണവുമായി കോഴിക്കോട് വരികയും തമ്പടിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. <ref>K. K. Nair, Sweat and Sword: Trade, Diplomacy and War in Kerala Through the Ages p147</ref> <ref>Barros, p. 293-96</ref> ഇവകൾ ഉദ്ധരിച്ചു സൈനിക ശക്തിയിൽ മരക്കാർ പടയെക്കാൾ ശക്തി കുറഞ്ഞ ഉള്ളാൾ കൊച്ചി രാജ്യങ്ങൾക്കൊപ്പം പുതിയ രാജ്യമുണ്ടാക്കാൻ കുഞ്ഞാലി ശ്രമിക്കുന്നുവെന്ന അഭ്യൂഹങ്ങളാണ് സാമൂതിരിയുടെ ചതിക്ക് പിന്നിലെന്ന ആരോപണങ്ങൾ പല ചരിത്രകാരന്മാരും നിരാകരിക്കുന്നു. മുസ്ലിം രാജ്യങ്ങളുമായി ചേർന്ന് പുതുപ്പട്ടണം ആസ്ഥാനമാക്കി ഭാവിയിൽ പുതിയ രാജ്യം കുഞ്ഞാലി സ്ഥാപിച്ചേക്കുമോ എന്ന ഭയമാണ് സാമൂതിരിയെ അറ്റ കൈക്ക് പ്രേരിപ്പിച്ചതെന്ന് ചില ആധുനിക പഠനങ്ങൾ വാദിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും,<ref>zamorin of calicut Pp211-12</ref> തൊട്ടടുത്തുള്ള മുസ്ലിം രാജാവ് ‘അറക്കൽ ആലി രാജയെ’ ശത്രു പക്ഷത്ത് നിർത്തിയ കുഞ്ഞാലിയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഇത്തരം വാദങ്ങളുടെ ആധികാരികതയെ സംശയത്തിലാക്കുന്നു. സാമൂതിരിയുടെ ആനവാൽ വെട്ടിയത്, അരയോൾ തമ്പുരാനും തമ്പുരാട്ടിയും ആക്രമിക്കപ്പെട്ട സംഭവം എന്നിവകളിലും ചരിത്രപരമായി ചില ദുരൂഹതകൾ കാണാം. കുഞ്ഞാലി കോട്ടയിലേക്ക് ദൂത് പോയപ്പോഴാണ് അക്രമിക്കപ്പെട്ടതെന്നും, അരയോൾ കോവിലകം കൈയേറിയാണ് ആക്രമണം നടത്തിയതെന്നും രണ്ട് ഭാഷ്യങ്ങളുണ്ട്. നായർ സാമന്തന്മാർ ദൂതുമായി പോവുക അസംഭവ്യമാണെന്നതും ഈ കാര്യങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ച ‘അരയോൾ പത്ഭനാനാഭാ കർത്ത’ കടുത്ത കുഞ്ഞാലി വിരോധിയും പോർച്ചുഗീസ് ആശ്രിതനുമാണെന്നതും പ്രസ്താവ്യമാണ്. അഭ്യൂഹങ്ങൾ പറഞ്ഞു പരത്തിയ ‘പാതിരി അന്റോണിയോ’ പോർച്ചുഗീസ് ചാരനും, കുഞ്ഞാലിക്കെതിരെ അരചനെ ചലിപ്പിച്ചവരിൽ പ്രധാനിയായ സാമൂതിരിയുടെ മരുമകനും, രാജകുമാരനുമായ ഉണ്ണിയാരെ ചെറാരെ (ചെറായി) എന്ന ‘കുമാരൻ ഏറാടി’ പോർച്ചുഗീസ് പക്ഷ പാതിയുമാണ്. <ref>James HOUGH, The history of christianity in India, Volume 1 page 381</ref> നാലാം കുഞ്ഞാലി കോട്ടക്ക് തൊട്ടടുത്തായി താമസിച്ച നായർ തറവാട്ടിലെ സ്ത്രീയെ അപമാനിച്ചതാണ് സാമൂതിരിയെ പ്രകോപിതനാക്കിയത് എന്നുള്ള പരാമർശങ്ങളും <ref>O. K. Nambiar, The Kunjalis; Admirals of Calicut, Ask Publishers, Bombay</ref> പഠന വിധേയമാക്കണമെന്ന് പിൽക്കാല പഠനങ്ങൾ പറയുന്നു. പുതുപ്പട്ടണവും, കുഞ്ഞാലി കോട്ടയും വടക്കേ കരയിലെ ജനവാസമില്ലാത്ത പ്രദേശത്ത് [[കുഞ്ഞാലി മൂന്നാമൻ]] കെട്ടി പൊക്കിയ പട്ടണവും കോട്ടയുമാണ്. മുസ്ലിം മത വിഭാഗത്തിൽ പെട്ടവരായിരുന്നു അവിടങ്ങളിൽ ചേക്കേറി പാർത്തത്. തൊട്ടടുത്തുള്ള തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ അരയന്മാരും കര പ്രദേശങ്ങളിൽ തീയ്യ വിഭാഗക്കാരും ആയിരുന്നു അക്കാലത്ത് നാമമാത്രമായി ഉണ്ടായിരുന്ന മറ്റ് ജനവിഭാഗങ്ങൾ. കടലോരങ്ങളിലെ പാർപ്പുകൾ നായന്മാരുടെ ചര്യ അല്ലെന്നിരിക്കെ അയൽ നാട്ടിലെ നായർ തറവാട്ടിലെ പെൺകൊടിയേ ദത്തെടുത്ത സംഭവം വക്രീകരിക്കപ്പെട്ടതാണിതെന്ന് പഠനങ്ങൾ പലതും അവകാശപ്പെടുന്നു. <ref>PV muhammad marakkar. Ariya Pedatha Kunnalimarakkar </ref> കുഞ്ഞാലിക്കെതിരായ സൈനിക നീക്കത്തിന് നായർ പടയാളികളിൽ ഭൂരിഭാഗവും എതിരായിരുന്നു, [[തച്ചോളി ഒതേനൻ]], മേപ്പയിൽ കുറുപ്പ് തുടങ്ങിയ വീര നായർ പ്രമാണിമാർ കുഞ്ഞാലി അനുകൂലികളായിരുന്നു. വടക്കേക്കരയിലെ നായർ പ്രമുഖൻ വാഴുന്നോർ, ഉത്തര അരയോൾ നായർ സാമന്തൻ, കടത്തനാട്ട് രാജ എന്നിവർ കുഞ്ഞാലിയോട് അനുഭാവം പുലർത്തിയവരാണ്. റാണി തിരുമല ദേവി കൊടുത്തയച്ച ഭക്ഷ്യ വിഭവങ്ങൾ കുഞ്ഞാലിക്ക് നൽകാൻ ശ്രമിച്ചത് കോലത്ത് നാട്ടിലെ അടിയോടി നായരാണ്. മങ്ങാട്ടച്ചൻ, പാറനമ്പി എന്നിവരൊക്കെയും കുഞ്ഞാലിക്കെതിരായ ആക്രമണത്തിന് പിന്തുണ നൽകാത്ത രാജ പ്രമുഖരാണ്, ഇക്കാര്യങ്ങളൊക്കെയും ജാതീയമായ വേർതിരിവല്ല കുഞ്ഞാലിക്കെതിരായ നീക്കത്തിന് പിന്നില്ലെന്നു വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഇന്ത്യൻ സമുദ്രങ്ങളുടെ അധിപൻ, മാപ്പിള യോദ്ധാക്കളുടെ നേതാവ്, പറങ്കികളുടെ അന്തകൻ എന്നീ പട്ടങ്ങൾ കുഞ്ഞാലിക്ക് മേൽ ചാർത്തപ്പെടുന്നത് ഒന്നാം കോട്ടക്കൽ യുദ്ധ വിജയത്തെ തുടർന്നാണ്. <ref>Essays in Goan History p 34</ref> പോർച്ചുഗീസ് അഡ്മിറൽമാർ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന Regedor do Mar/ Almirante dos mares (സമുദ്രങ്ങളുടെ അധിപതി), Almirante dos mares da Indio (ഇന്ത്യൻ സമുദ്രങ്ങളുടെ അധിപതി) എന്നിവയുടെ മറുപുറം മാത്രമായിരുന്നു ഇത്തരം വിശേഷണങ്ങൾ. <ref>Regent of the seas THE PORTUGUESE, INDIAN OCEAN AND EUROPEAN BRIDGEHEADS 1500-1800 page 260</ref> <ref>Glen james, Em Nome De Deus: The Journal of the First Voyage of Vasco Da Gama to India 1497-99,p157</ref> മലയാള കരയിലെ കൊളോണിയൽ വിരുദ്ധരുടെ പ്രത്യേകിച്ചും മുസ്ലിം പ്രമാണിമാരുടെയും, യോദ്ധാക്കളുടെയും പിന്തുണ ആർജ്ജിക്കാനാണ് ഇത്തരം തലകെട്ടുകൾ കുഞ്ഞാലി ചാർത്തിയതെന്നാണ് പൊതുവെ വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നത്. <ref>Dr ck kareem,Kerala Muslim History Directory Part-1,(1997)p184</ref> ഒന്നാം കോട്ടക്കൽ യുദ്ധം ആരംഭിക്കാൻ ഇടയാക്കിയ സാമൂതിരി കുഞ്ഞാലി അസ്വാരസ്യങ്ങൾക്ക് പിന്നിൽ യുദ്ധത്തിന് ശേഷം കുഞ്ഞാലിയിൽ ചാർത്തപ്പെട്ട ബഹുമതി നാമങ്ങളാണെന്ന് പറയുന്നതിലും പൊരുത്തക്കേടുകളുണ്ടെന്ന വാദവും ശക്തമാണ്. . മധ്യ കാലഘട്ടങ്ങളിൽ വീരന്മാരെ പുകഴ്ത്തി പാടൽ അസാധാരണമല്ലാതിരിക്കെ വടക്കൻ പാട്ടുകളിൽ കുഞ്ഞാലിയെ വീരനായകനായി ചിത്രീകരിച്ചതിനാലാണ് അസ്വാരസ്യങ്ങൾ എന്ന വാദത്തിൻറെ ആധികാരികതയും ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടുന്നു. ==ഏകീകൃത നിഗമനങ്ങൾ== കുഞ്ഞാലി വർദ്ധിപ്പിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്ന സൈനിക ശക്തിയും, സ്വതന്ത്ര പ്രവർത്തനങ്ങളും സാമൂതിരിയെ അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ ഭീതിപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. പോർച്ചുഗീസുകാരെ കാട്ടി ഭയപ്പെടുത്തി കുഞ്ഞാലിയെ തന്നിലേക്ക് അടുപ്പിക്കാം എന്നായിരുന്നു ആയിരുന്നു ആദ്യഘട്ട ആക്രമണ ചർച്ചകൾ കൊണ്ട് സാമൂതിരി ഉദ്ദേശിച്ചത്. കുഞ്ഞാലിയെ സംബന്ധിച്ചയിടത്തോളം പറങ്കികൾ ആജന്മ ശത്രുക്കളാണ്. അവരോടൊപ്പം തനിക്കെതിരെ അണിചേരാനുള്ള രാജാവിൻറെ തീരുമാനം ഭയത്തിന് പകരം പകയാണ് കുഞ്ഞാലിയിൽ സൃഷ്ടിച്ചത്. ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള ഭിന്നതകൾ മൂർച്ചിക്കാൻ കാരണങ്ങൾ ഇവയാണ് എന്നതിൽ ചരിത്ര ലിഖിതങ്ങൾ ഒരുമിക്കുന്നുണ്ട്. <ref>The same views were expressed by famous historians; murkot ramunny,Sreedhara Menon,M.G.S, K.S.Mathew,kv krishnaayyar, O.K. Nambiar,KKN Kurup, hussain randathani, and others</ref> സാമൂതിരി - കുഞ്ഞാലി സംഘർഷങ്ങൾക്ക് പിന്നിൽ എല്ലാ ചരിത്രകാരന്മാരും ഒരുമിക്കുന്ന രണ്ടു വസ്തുതകൾ സാമൂതിരി- കുഞ്ഞാലിമാരുടെ യുദ്ധ നിലപാടുകളിൽ വിട്ടുവീഴ്ച ഇല്ലാത്തത്, ജെസ്യൂട്ട് പാതിരികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പോർച്ചുഗീസ് ചാരന്മാരുടെ കുതന്ത്രങ്ങളുമാണ്. കുഞ്ഞാലിയെ മാറ്റി നിർത്തിയുള്ള സന്ധികൾ, കുഞ്ഞാലിയെ മുഖം കാണിക്കാൻ അനുമതി നൽകാത്ത, കുഞ്ഞാലിയുടെ ദൂതന്മാർക്ക് രാജസദസ്സിൽ പ്രവേശനം നിഷേധിച്ച, ദൂതിന് മറുപടി നൽകാത്ത സംഭവ വികാസങ്ങൾ സാമൂതിരിയുടെ മേൽക്കോയ്മ അഹന്തയെന്ന് വിലയിരുത്തുന്നു. കുഞ്ഞാലിയുടെ സ്വതന്ത്ര സൈനിക നീക്കങ്ങളും, രാജാവ് പ്രാബല്യത്തിലാക്കിയ സന്ധി മറികടന്നു പോർച്ചുഗീസുകാരെ ആക്രമിച്ചതും തടവുകാരായി പിടിച്ചതും, രാജ ശാസനയെ തുടർന്ന് തടവുകാരെ വിട്ടയക്കാത്ത തിനുമൊക്കെ പിന്നിൽ കുഞ്ഞാലിയുടെ തൻപോരിമയും( തിരിച്ചടിക്കുന്ന തെറ്റായ തീരുമാ തെറ്റായ തീരുമാനം ചെയ്യാതിരിക്കുക) പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. കുഞ്ഞാലി സാമൂതിരിയുടെ മേൽക്കോയ്മ അംഗീകരിച്ചിരുന്നുവെങ്കിൽ തൻറെ പ്രജകൾക്ക് ക്ലേശം സൃഷ്ടിക്കുന്ന രീതിയിൽ പടനായകനെതിരായ നീക്കം രാജാവ് ഒരിക്കലും നടത്തുകയിലായിരുന്നുവെന്ന് ചില പഠനങ്ങൾ സമർത്ഥിക്കുന്നു. 1597 ഇൽ തുടങ്ങിയ യുദ്ധ നീക്കത്തിന് 99 ലാണ് സാമൂതിരി ഇറങ്ങി പുറപ്പെട്ടത്. ഈ വലിയൊരു കാലയളവ് താനുമായി രമ്യതയിലാവാൻ രാജൻ കുഞ്ഞാലിക്ക് നൽകിയ അവസരമായും വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ രാജ്യത്തെയും രാജാവിനെയും നിസ്വാർത്ഥമായി സ്നേഹിച്ച തന്നോടുള്ള അവഗണന കൃതഘ്നതയാണെന്ന ചിന്താഗതിയായിരുന്നു കുഞ്ഞാലി വെച്ച് പുലർത്തിയിരുന്നത്. <ref>Dr ck kareem,Kerala Muslim History Directory Part-1,(1997)p183</ref> കുഞ്ഞാലിമാർ പ്രതാപികളായ കച്ചവടക്കാരായിരുന്നു. സ്വന്തം നിലയിൽ സമ്പത്തും കപ്പലുകളും ആയുധങ്ങളും ചിലവഴിച്ചാണ് അവർ പ്രതിരോധമൊരുക്കിയിരുന്നത്.<ref>malabar paithrukavum prathaapavum,mathrubhoomi books, p 154, P K Muhatnmed Kunhi, p 93</ref> രാജാധിപന്മാരായ സാമൂതിരിമാർക്ക് നായർ പടയെ നിയന്ത്രിക്കും പ്രകാരം മരയ്ക്കാർ പടയുടെ മേൽ പൂർണ്ണ മേധാവിത്യം നേടുക പ്രയാസകരമായി മാറിയത് അക്കാരണങ്ങളാലാണ്. നൂറ്റാണ്ടിനിടയിൽ കോഴിക്കോട് ഭരിച്ച ഇരുപതോളം സാമൂതിരിമാരിൽ പോർച്ചുഗീസ് അനുകൂലികളും പ്രതികൂലികളും മാറി മാറി വന്നിട്ടുണ്ട്. സന്ധികളും യുദ്ധങ്ങളും സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref>Gaspar Correa, Tomo III, Part II, pp.824-825</ref> സന്ധികളിൽ അതൃപ്തി ഉണ്ടായിട്ടു പോലും മുൻ കഴിഞ്ഞ കുഞ്ഞാലിമാർ സന്ധികളുമായി സഹകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. രാജ തിട്ടൂരത്തെ തുടർന്ന് പിടിച്ചെടുത്ത കപ്പലുകളെയും സൈനികരെയും മോചിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. രാജാവാണ് അവസാന വാക്കെന്ന യാഥാർഥ്യം ഉൾകൊണ്ട് രാജ പ്രതിനിധികളായി ചർച്ചകൾക്ക് പോയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ നാലാം കുഞ്ഞാലി ഇവകൾ കാറ്റിൽ പറത്തി. ലോകതലത്തിൽ ശക്തി ക്ഷയിച്ച പോർച്ചുഗീസ് പടയെ ഒതുക്കാനുള്ള അസുലഭ മുഹൂർത്തമാണ് ഇതെന്ന ശാഠ്യത്തിൽ അദ്ദേഹം ഉറച്ചു നിന്നു. ഹിന്ദിലെ പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് വംശനാശം സംഭവിച്ചുവെന്ന് ഓട്ടോമൻ സുൽത്താന് കുഞ്ഞാലി അയച്ച ദൂത് അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ നിലപാട് വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട്. രാജ ഭരണത്തിൽ അവസാന വാക്ക് രാജാവാണെന്നിരിക്കെ എന്തിൻറെ പേരിലായാലും കുഞ്ഞാലി കാട്ടിയ അവഗണന ധിക്കാരമായാണ് ചരിത്രകാരന്മാർ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. കുഞ്ഞാലിമാർക്ക് എല്ലാകാലത്തും തുണയായിരുന്ന അറക്കൽ ആലിരാജയോട് പോർച്ചുഗീസുമായുള്ള സമാധാന ഉടമ്പടിയുടെ പേരിൽ തെറ്റിപ്പിരിഞ്ഞതും <ref>Indian Pirates By Rajaram Narayan Saletore page 126</ref> കുഞ്ഞാലി നാലാമൻറെ വീഴ്ച്ചകളായി വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു. ഉപരോധിക്കപ്പെട്ട കുഞ്ഞാലിയുടെ യാനങ്ങളോ കപ്പൽ പടകളോ അറക്കൽ നാവിക സേനയുടെ സഹായത്താൽ പുതുപ്പട്ടണത്ത് എത്തിയിരുന്നുവെങ്കിൽ ഉപരോധ ഫലം മാറി മറിഞ്ഞേനെ സാമൂതിരിയുടെയും കുഞ്ഞാലിയുടെയും മധ്യേ കുഴി കുഴിച്ച വരക്കൽ അടിയോടി, പാതിരി അന്തോണി, ഫാദർ ഫ്രാൻസിസ് റോസ്, ഫാദർ ഫ്രാൻസിസ് അക്കോസ്റ്റ, ഏറാടി കുമാരൻ, തുടങ്ങിയ പോർച്ചുഗീസ് അഞ്ചാം പത്തികളെ കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ അന്നത്തെ ജസ്യൂട്ട് പാതിരിമാരുടെ കത്തിടപാടുകളിൽ തെളിഞ്ഞു കാണാം. കുഞ്ഞാലി -സാമൂതിരി വൈരാഗ്യത്തിന് പിന്നിലെ യഥാർത്ഥ ചാലക ശക്തി ഈ നിഗൂഢ സംഘമാണെന്നതിൽ ചരിത്രജ്ഞന്ക്കിടയിൽ യാതൊരു സംശയവുമില്ല. രാജാവിൻറെ ധനത്തോടുള്ള ആർത്തി, മദ്യത്തോടും മറ്റ് കമ്പങ്ങളോടും അദ്ദേഹത്തിന് ഉണ്ടായിരുന്ന ബലഹീനത, മൂക്കത്തെ ശുണ്ഠി എന്നിവയെല്ലാം ചൂഷണം ചെയ്യാൻ ഈ ഉപജാപക സംഘത്തിനായി. ചെറുപ്പത്തിൻറെ പക്വത കുറവും ദീർഘ വീക്ഷണമില്ലായ്മയും സാമൂതിരിയെ ഇവരുടെ വലയ്ക്കുള്ളിലേക്ക് കടത്തി വിട്ടു. {{font color|Blue |അന്ധമായ പക മൂലം കുഞ്ഞാലിയെ ഇല്ലാതാക്കിയതിൽ നമ്മുക്ക് വല്ലാത്ത മനഃസ്താപമുണ്ടെന്നും കുഞ്ഞാലിയും സഹോദരനും ധീരന്മാരായ കപ്പിത്താന്മാരായിരുന്നുവെന്നുമുള്ള}} സാമൂതിരിയുടെ പിൽക്കാല പരാമർശങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിലെ ദീർഘ വീക്ഷണമില്ലായ്മ പ്രകടമാക്കുന്നു. <ref>The voyage of pyrard de laval,vol1, p 356, Indian PiratesBy Rajaram Narayan Saletore</ref> രണ്ടാം പുതുപ്പട്ടണം യുദ്ധത്തിനിടെ കൊച്ചി സാമൂതിരിയുടെ ചില പ്രദേശങ്ങൾ പിടിച്ചെടുത്തിരുന്നു. മരയ്ക്കാർ കോട്ട കീഴടക്കി മാസങ്ങൾ പിന്നിടുന്നതിന് മുൻപ് സാമൂതിരി പ്രതികാരത്തിനിറങ്ങി. ഭയന്ന കൊച്ചി രാജാവ് പിടിച്ചെടുത്ത പ്രദേശങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ചു. [[സാമൂതിരി]] കൊച്ചിയുടെ പ്രദേശങ്ങൾ പിടിച്ചെടുക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു. [[ക്രാങ്കനൂർ]] അടക്കമുള്ള കൊച്ചിയുടെ പല പ്രദേശങ്ങളും പോർച്ചുഗീസ് സൈനിക താവളങ്ങൾ കൂടിയായിരുന്നു. ഒളിഞ്ഞും തെളിഞ്ഞും പറങ്കികൾ കൊച്ചി രാജയെ സഹായിച്ചു. സാമൂതിരിക്ക് വെടിയേറ്റ് ഗുരുതരമായി പരിക്കേറ്റതോടെ യുദ്ധമവസാനിച്ചു.<ref>Malabar And the Portuguese p 148</ref> മരക്കാർ പടയുടെ അഭാവത്തിൻറെ വില രാജാവിന് അന്ന് ശരിക്കും മനസ്സിലായി. താൻ മൂലം കുഞ്ഞാലിക്ക് സംഭവിച്ച വിധിയോർത്ത് അദ്ദേഹം പൊട്ടി കരഞ്ഞു. ക്രാങ്കനൂരിലെ പോർച്ചുഗീസ് സാന്നിധ്യമാണ് യുദ്ധഗതി മാറ്റിയതെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞ പുതിയ സാമൂതിരി മാപ്പിള യോദ്ധാക്കളെ അനുനയിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ നടത്തി. എന്നാൽ ആ സഹകരണം അവസാനിച്ച് കഴിഞ്ഞിരുന്നു. {{Rquote|right|കുഞ്ഞാലി നാലാമൻറെ രക്ത സാക്ഷിത്വം കടലുകളുടെ സ്വാതന്ത്രത്തിലൂടെയാണ് രാജ്യത്തിൻറെ സ്വാതന്ത്ര്യം പൂർണ്ണമാകുന്നത് എന്ന അർത്ഥ പൂർണ്ണമായ സന്ദേശം രാജ്യത്തിന് നൽകി” |'''[[കെ.കെ.എൻ.കുറുപ്പ്]]''' <ref> Emergence of Islam in Keralain 20th Centur, standard Publishers, New delhi,2008, P 109</ref>}} ==പരിണിതി ഫലങ്ങൾ== പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം കരഗതമാക്കിയ നേട്ടങ്ങളിൽ ആദ്യസ്ഥാനത്ത് നിൽക്കുന്ന യശസ്വത്തായ വിജയമായിരുന്നു കുഞ്ഞാലി നാലാമൻ വധം. പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം നേരിട്ടതിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും വലിയ എതിരാളികളായിരുന്നു കുഞ്ഞാലിമാർ. ഇന്ത്യൻ തീര രാജ്യങ്ങളിലേക്കുള്ള പോർച്ചുഗീസ് അധിനിവേശത്തെ ഗോവയിൽ മാത്രമായി ഒതുക്കിയതിന് പിന്നിൽ കുഞ്ഞാലിമാരുടെ കരുത്തുറ്റ പോരാട്ടങ്ങളായിരുന്നു. <ref>Claude Markovits (ed), A History of Modern India, 1480-1 950, pp.5-6,</ref> <ref>Shaik Ali. B. in the 'Forward' of "Kerala Muslimqal Poratathinte Charithram (Malayalam) Prof. K.M. Bahavudheen Kozhikode(1994) P.22.</ref> എന്നാൽമരക്കാർ നാലാമൻറെ മരണത്തോടെ എല്ലാം കെട്ടടങ്ങുമെന്ന സാമ്രാജ്യത്വ മോഹങ്ങൾക്ക് അധികം ആയുസ്സുണ്ടായിരുന്നില്ല. കുഞ്ഞാലിയുടെ രക്തസാക്ഷിത്വം പോർച്ചുഗീസുകാരെയും സാമൂതിരിയേയും ഒരു പോലെ വേട്ടയാടി. ചതിപെടുത്തി കുഞ്ഞാലിയെ വധിച്ച വാർത്തയറിഞ്ഞതോടെ മാപ്പിള പോരാളികൾ പറങ്കികളെ കാണുന്നയിടത്ത് വെച്ച് വധിക്കാനാരംഭിച്ചു. അറബി കടലിലും, ഇന്ത്യൻമഹാസമുദ്രത്തിലും വ്യാപക ആക്രമണങ്ങൾക്ക് പോർച്ചുഗീസ് കപ്പലുകൾ വിധേയമായി. <ref>portuguese in india Frederick Charles danvers page 203 Albert Gray(ed.) The Voyage of Francois Pyrard of Laval, vol.I, p.344;</ref> <ref>Livros das Monções, II, p.352</ref> പോർച്ചുഗീസിൻറെ എതിരാളികളായ ഡച്ചുകാരുടെ വരവോടെ അവരുമായി യോജിച്ചു ആക്രമണങ്ങൾ സംഘടിപ്പിക്കാൻ പടക്കായി. <ref>Dr. Ibrahim Kunju A.P. "Mappila Muslim of Kerala" Tnvandrum (1 989) P.45</ref> കളം മാറി ചവിട്ടിയ കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി രാജ്യങ്ങൾ ഡച്ച്, ഇംഗ്ളീഷ് സേനകൾക്കൊപ്പം നിലയുറപ്പിച്ചു. ബഹുമുഖ തലത്തിൽ ആക്രമണങ്ങൾ വ്യാപിച്ചതോടെ പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യയുടെ പ്രതാപം നശിച്ചു. <ref>Dr. Ibrahim Kunju A.P. "Mappila Muslim of Kerala" Tnvandrum (1 989) P.45</ref> <ref>Malabar And the Portuguese p 151</ref> കുഞ്ഞാലി നാലാമൻറെ പതനം സാമൂതിരി രാജ്യത്തിൻറെ ഒടുക്കവും കൂടിയായിരുന്നു <ref>Portuguese Pirates and Indian Seamen p. 188 ,p.146</ref> <ref>ezhimala the abode of the naval academy page 44</ref> കുഞ്ഞാലി നാലാമൻ കൊല്ലപ്പെട്ടതോടെ രാജാവിൻറെ ചതിയിൽ കോപാകുലരായ മാപ്പിള യോദ്ധാക്കൾ സൈനിക സേവനമവസാനിപ്പിച്ചു സ്വതന്ത്രമായി പ്രവർത്തിക്കാൻ തുടങ്ങി.<ref>K.V. Krishna Ayyar, A History of Kera/ p. 426</ref> ഇതോടെ കോഴിക്കോടിൻറെ നാവിക പടയും, പീരങ്കി പടയും നാമാവേശമായി. പോർച്ചുഗീസ് സ്വതസിദ്ധമായ ചതിപ്രയോഗം പുറത്തെടുത്തപ്പോൾ നേരാവണ്ണം പ്രതിരോധിക്കാൻ പോലും കോഴിക്കോടിന് പിന്നീടായില്ല. പറങ്കികളെ തുരത്താൻ ലന്തക്കാരുമായി തുടങ്ങിയ സൗഹൃദവും വഴക്കിലും ലഹളയിലും അവസാനിച്ചു. സാമ്പത്തികമായി തകർന്നു കിടക്കുന്ന രാജ്യത്തെ നികുതിവരുമാനത്തിലൂടെ രക്ഷിക്കാനായി കൊച്ചിക്കെതിരെ നടത്തിയ പടയോട്ടത്തിൽ കൊച്ചി രാജ്യത്തെ സഹായിക്കാൻ [[തിരുവിതാംകൂർ രാജ്യം]] സന്നദ്ധമായതോടെ പടയോട്ടവും, പിടിച്ചെടുക്കലുകളും വൃഥാവിലായി. [[പാലക്കാട് രാജ്യം]] പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കവേ പാലിയത്തച്ഛന്റെ സഖ്യകക്ഷി മൈസൂർ പ്രശ്നത്തിലിടപ്പെട്ടു. മൈസൂർ പടയുടെ കടന്നു വരവിനെ ചെറുക്കാൻ ഒരു നല്ല സൈന്യം പോലുമില്ലാത്ത സാമൂതിരിക്ക് ഒത്തുതീർപ്പിന് വഴങ്ങേണ്ടി വന്നു. പിന്നീടുണ്ടായ സന്ധികളും, യുദ്ധങ്ങളും കോഴിക്കോട് രാജ്യത്തെ ദുർബലപ്പെടുത്തി. പതിനേഴ്- പതിനെട്ട് നൂറ്റാണ്ടുകളിലെ സാമൂതിരിമാർ തങ്ങളുടെ മുൻഗാമിയുടെ പോഴത്തരം മനസ്സിലാക്കി കുഞ്ഞാലിയുടെ പിൻതലമുറയ്ക്ക് അധികാരങ്ങൾ പുനസ്ഥാപിച്ചു നൽകിയെങ്കിലും <ref>K. K. N. Kurup, India's Naval Traditions: The Role of Kunhali Marakkars page 69</ref> <ref>kv krishna ayyar zamorins of calicut calicut page 280</ref> ഫലമില്ലാതെയായി. മൈസൂരും മൈസൂരിൽ നിന്ന് [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]ഉം മലബാർ പിടിച്ചടക്കിയതോടെ പൂർണ്ണാർത്ഥത്തിൽ [[കോഴിക്കോട് രാജ്യം]] ഇല്ലാതെയായി. -കഴുത്തറുത്ത് മാറ്റും മുൻപ് കുഞ്ഞാലി സാമൂതിരിയോടായ് പറഞ്ഞ വാചകങ്ങൾ ഒരു പക്ഷെ ഇവയായിരിക്കാം- {{quote| '''‘അങ്ങയുടെ ചതിയിലൂടെ വെട്ടിമാറ്റപ്പെടുന്ന തല എൻറെതല്ല, നമ്മുടെ രാജ്യത്തിന്റേതാണ്’'''}} ==കുറിപ്പുകൾ== *{{fnb|(൧)}} ബന്ധിതനാകുന്നതിനു മുൻപ് ആപത്ത് സംഭവിച്ചാൽ അടയാളം കാട്ടണമെന്നാവിശ്യപ്പെട്ടു മാതാവ് മകൻറെ ഉറുമാൽ എടുത്തുവെന്നും വധിക്കപ്പെട്ട സമയം ഉറുമാൽ ചോരത്തുള്ളികളുള്ളതായി മാറിയെന്നും, മുഹമ്മദ് അലി മരക്കാറിൻറെ സാങ്കൽപ്പിക ഖബറിടത്തിൽ അടക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നത് ഈ ഉറുമാൽ ആണെന്നും ചില ചരിതങ്ങളിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. *കുഞ്ഞാലി നാലാമനെയും നാൽപ്പത് പേരെെയും പോർച്ചുഗീസുുകാർ ഗോവയിലേക്ക് കൊണ്ട് പോയ ശേഷം കുഞ്ഞാലിയുടെ കുടുംബത്തെ അദ്ധേഹത്തിൻ്റെ നായർ പടയാളികൾ ഇരിങ്ങലിലേക്ക് കൂട്ടിക്കൊണ്ടുുപോയി.പിന്നീട് 67 വർഷത്തോളം ഇരിങ്ങലിലാണ് മരയ്ക്കാർ ഫാമിലി താമസിച്ചിരുന്നത്. അതിനിടയിൽ കുഞ്ഞാലി മൂന്നാമൻ്റെ മകനായ അലി ഇബ്രാഹിം ഗോവയിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെട്ട് ഇരിങ്ങലിലെത്തുന്നുണ്ട്. അവിടെ നിന്നും സഹോദരനായ അഹമ്മദ് മരക്കാരുടെ സഹായത്താൽ സൈന്യത്തെ സംഘടിപ്പിച്ച് പോർച്ചുഗീസുുകാരെ തച്ചുതകർത്തു. അതോടെ പോർച്ചുഗീസുകാരുടെ പ്രതാപം അസ്തമിച്ചു.1667ൽ സാമുതിരി കുഞ്ഞാലി സ്ഥാനം മരയ്ക്കാർ ഫാമിലിയെ വീണ്ടും ഏൽപ്പിച്ചു.സാമൂതിരി ഗ്രന്ഥവരിയിൽ ഇക്കാര്യം കാണാം. കുഞ്ഞി കലന്ദർ മരയ്ക്കാർ ഇതായിരുന്നു അഞ്ചാം കുഞ്ഞാലിയുടെ പേര്. അദ്ധേഹമാണ് ഇന്ന് കോട്ടക്കലിൽ കാണുന്ന കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ സ്മാരകമായ വലിയ പീടിക തറവാട് നിർമ്മിമിച്ചത്.1667 ലാണ് ഇത് നിർമ്മിച്ചത്. കോട്ടക്കൽ ജുമുഅ മസ്ജിദിനു മുൻപിൽ ഇപ്പോയും മരക്കാർ മാരുടെ പിൻതലമുറ താമസിച്ച് വരുന്നു. ==മറ്റ് താളുകൾ== *[[കുഞ്ഞാലി ഒന്നാമൻ]] *[[അലി ഹാജി ധർമടം]] *[[അറക്കൽ ബലിയ ഹസ്സൻ]] *[[കുഞ്ഞി മരക്കാർ]] *[[ഇസ്മായേൽ മരയ്ക്കാർ]] == അവലംബം == {{reflist|2}} [[വർഗ്ഗം:പോർച്ചുഗീസ് വിരുദ്ധപോരാളികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ നാവിക പോരാളികൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളി പടത്തലവന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കുഞ്ഞാലി മരക്കാർ]] n4ih65gv8rndzj13ajpv94kxts3fdcc 0 513757 4617118 4596212 2026-05-04T06:47:26Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617118 wikitext text/x-wiki കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു കവിയും, അദ്ധ്യാപകനുമാണ് '''വിനോദ് വൈശാഖി'''. മലയാളം മിഷൻ റജിസ്ട്രാർ, കലാസാഹിത്യ സംഘം മുൻ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി, വൈലോപ്പിള്ളി സംസ്കൃതി ഭവൻ വൈസ് ചെയർമാൻ എന്നീ നിലകളിലും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. ==ജീവിത രേഖ== ഭാഷാ പണ്ഡിതനായ കെ കൃഷ്ണ പിള്ളയുടെയും അദ്ധ്യാപിക ടി സരസമ്മയുടെയും മകനായി തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിൽ കരുംകുളം പഞ്ചായത്തിലെ പുതിയതുറയിൽ ജനനം.മലയാളത്തിൽ ബിരുദാനന്ദര ബിരുദവും ബി എഡും സെറ്റും നേടിയ ശേഷം ഒറ്റശേഖരമംഗലം ജനാർദനപുരം ഹയർ സെക്കണ്ടറി സ്കൂളിൽ മലയാളം അദ്ധ്യാപകനായി. കവി, പ്രഭാഷകൻ എന്നീ നിലകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന അദ്ദേഹം കേരള സർക്കാരിന്റെ സാംസ്കാരിക സ്ഥാപനമായ വൈലോപ്പിള്ളി സംസ്കൃതിഭവൻ വൈസ് ചെയർമാനായും കേരളസർവകലശാല സെനറ്റ് അംഗമായും [[പുരോഗമന കലാസാഹിത്യ സംഘം]] സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായും 2010 മുതൽ 2019 വരെതിരുവനന്തപുരം ജില്ലാസെക്രട്ടറിയാകും പ്രവർത്തിച്ചു<ref>{{Cite web|url=https://www.kairalinewsonline.com/2022/06/22/528021.html|title=വിനോദ് വൈശാഖി മലയാളം മിഷൻ രജിസ്ട്രാർ|access-date=2022-09-03|date=2022-06-22|language=en-US}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> കോവളം കവികൾ സ്മാരകം ജനറൽ കൺവീനർ, മഹാകവി പി ഫൗണ്ടേഷൻ വൈസ്ചെയർമാൻ, പുരോഗമന കലാ സാഹിത്യ സംഘം സംസ്ഥാനസെക്രട്ടറി [[കരുംകുളം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]] അംഗം എന്നീ പദവികളും വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. എ കെ ബാലൻ സാംസ്കാരിക വകുപ്പ് മന്ത്രിയായിരുന്നപ്പോൾ അസിസ്റ്റൻ്റ് പ്രൈവറ്റ് സെകട്ടറിയായും പ്രവർത്തിച്ചു. കൈരളി ടി വിയിലും ജീവൻ ടി വി യിലും അവതാരകനായിരുന്നു. കേരള സർക്കാർ വിവിധ അക്കാദമികളെ യോജിപ്പിച്ച് നടത്തിയ മലയാളം നമ്മുടെ അഭിമാനം എന്ന യാത്രയിൽ സ്ഥിരാംഗമായിരുന്നു. ==കൃതികൾ== *മഴയെരിയും കാലം(കവിതാ സമാഹാരം) * പി ജി അഭിമുഖങ്ങൾ *കൈതമേൽപ്പച്ച (കവിതാ സമാഹാരം) *ഇലകൾവെള്ളപൂക്കൾപച്ച (ബാല കവിതകൾ, സമാഹരണം) *ഓലപ്പൂക്കൾ {{isbn|9788184944686}} (ബാലസാഹിത്യം) *പുരികങ്ങൾക്കിടയിലെ സൂര്യോദയം (കവിതാ സമാഹാരം) *ചായക്കടപ്പുഴ (കവിതാസമാഹാരം) * മനസ്സാക്ഷ (സ്ത്രീപക്ഷ കവിതകൾ സമാഹാരം) <ref>{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/amp/special/news-weekendspecial-10-10-2021/974996|title=കൊല്ലുന്ന പ്രത്യാശയ്‌ക്കുമേൽ {{!}} Weekend {{!}} Special {{!}} Deshabhimani {{!}} Sunday Oct 10, 2021|access-date=2022-09-03|archive-date=2022-09-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20220903064648/https://www.deshabhimani.com/amp/special/news-weekendspecial-10-10-2021/974996|url-status=dead}}</ref> ==പുരസ്കാരങ്ങൾ== * കുളത്തൂർ ശ്രീനാരായണ പ്ലാറ്റിനം ജൂബിലി കവിതാ പുരസ്കാരം(1997) *കെ സുരേന്ദ്രൻ സ്മാരക സാഹിത്യ അവാർഡ് (1998) *പൊതുപൊതു വിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പിന്റെ വിദ്യാരംഗം പുരസ്കാരം (2003) * പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പിന്റെ ജോസഫ് മുണ്ടശേരി കവിതാപുരസ്കാരം (2008) *യുവധാര അവാർഡ് (2009) *പഞ്ചമി മാതൃക പൊതുപ്രവർത്തക പുരസ്കാരം (2017) *തുഞ്ചൻ സ്മാരക സമിതി യുടെ കാവ്യശ്രേഷ്ഠ പുരസ്കാരം (2017) *അബൂദാബി ശക്തി അവാർഡ് കൈതമേൽ പച്ച എന്ന കാവ്യസമാഹാരത്തിന് ലഭിച്ചു(2018) *അക്ഷര മനസ്സ് ആർ പി പുരസ്കാരം(2018) *പുനലൂർ ബാലൻ കവിതാ പുരസ്കാരം (2018) *കേരള സർക്കാർ സംസ്ഥാനബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ കവിതാ പുരസ്കാരം "ഓലപ്പൂക്കൾ "(2018) *ആവള ടി മാനവ പുരസ്കാരം - കൈ തമേൽ പച്ച(2019) *മൂലൂർ പുരസ്കാരം - കൈതമേൽ പച്ച 2020) *അധ്യാപകലോകം അവാർഡ് - പുരികങ്ങൾക്കിടയിലെ സൂര്യോദയം(2021) *എഴുവന്തല ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ സ്മാരക പുരസ്കാരം - കൈതമേൽ പച്ച(202l)<ref>{{Cite web|url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=610825&u=local-news-palakkad|title=വിനോദ് വൈശാഖിക്ക് പുരസ്‌കാരം|access-date=2022-09-03|last=Daily|first=Keralakaumudi|language=en}}</ref> *ചുനക്കര രാമൻകുട്ടി പ്രഥമകവിതാ പുരസ്കാരം (2021)<ref>{{Cite web|url=https://www.dcbooks.com/b-murali-and-vinod-vaisakhi-win-awards.html|title=ബി മുരളിക്കും വിനോദ് വൈശാഖിക്കും പുരസ്‌കാരം|access-date=2022-09-03|last=www.dcbooks.com|date=2021-12-06|language=en-gb}}</ref> *ശൂരനാട് രക്തസാക്ഷി സ്മരണ പുരസ്കാരം (2022) * തിക്കുറിശ്ശി ഫൗണ്ടേഷൻകവിത പുരസ്കാരം(2022) *നെയ്യാർ സാംസ്കാരിക പുരസ്കാരം (2023) * പി.എൻ പണിക്കർ സാരംഗി കവിതാ പുരസ്കാരം (മനസ്സാക്ഷ) 2023 * മികച്ച ഗാനരചനയ്ക്കു‍‍‍ള്ള‍സൗത്ത് ഇന്ത്യ സിനിമ ടെലിവിഷൻ പുരസ്കാരം-2023 *മികച്ച ഗാനരചന‍യ്ക്കുള്ള പ്രേംനസീർ സുഹ‍ൃത് സമിതി-ഉദയസമുദ്ര പുരസ്കാരം -2024 *മലയാളം കാവ്യ പുരസ്കാരം 2024 *ജെ സി ഡാനിയേൽ ഫൗണ്ടേഷൻ്റെ കാവ്യരത്ന പുരസ്കാരം -2025 *നന്മയുടെ ബിയാട്രീസ് ഗോമസ് പുരസ്കാരം 2025 *പ്രഥമഎസ് അച്യുതാനന്ദൻ കേരളസാഹിത്യ പുരസ്കാരം2025 - കവിത പനശാല ==അവലംബം== {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:അബുദാബി ശക്തി അവാർഡ് ജേതാക്കൾ]] 7wjuo9dimcyk912xx8nhxbvqm6k99a7 0 515635 4617045 3394520 2026-05-03T19:14:09Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617045 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Red Beard}} {{Infobox film | name = Red Beard | image = Kurobarberousse.jpg | director = [[Akira Kurosawa]] | producer = [[Ryūzō Kikushima]]<br>[[Tomoyuki Tanaka]] | screenplay = Masato Ide<br>[[Ryūzō Kikushima]]<br>Akira Kurosawa<br>[[Hideo Oguni]] | based_on = {{based on|''Akahige shinryōtan''|[[Shūgorō Yamamoto]]}} | music = [[Masaru Sato]] | starring = [[Toshiro Mifune]]<br>[[Yūzō Kayama]] | cinematography = [[Asakazu Nakai]]<br>Takao Saito | editing = Akira Kurosawa | studio = [[Toho|Toho Studios]] | distributor = [[Toho]] | released = {{film date|1965|4|3|Japan|1966|1|19|US}} | runtime = 185 minutes | country = Japan | language = [[Japanese language|Japanese]] | budget = }} 1965-ലെ ഒരു ജാപ്പനീസ് ചലച്ചിത്രമാണ് '''റെഡ് ബിയേർഡ്'''. (赤ひげ, അകാഹിഗെ) ഒരു ടൗൺ ഡോക്ടറും പുതിയ പരിശീലകനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെക്കുറിച്ച് [[അകിര കുറൊസാവ|അക്കിര കുറോസവ]] സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രമാണിത്. [[Shūgorō Yamamoto|ഷാഗോറോ യമമോട്ടോയുടെ]] ചെറുകഥാ സമാഹാരമായ '''അകാഹിഗെ ഷിന്റിയത്താൻ''' (赤 ひ げ on on) അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഈ ചിത്രം നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഒരു വേശ്യാലയത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടുത്തപ്പെട്ട ഒട്ടോയോ (തെരുമി നിക്കി) എന്ന ഒരു പെൺകുട്ടിയെക്കുറിച്ചുള്ള കഥയായ [[Fyodor Dostoevsky|ഫയോഡോർ ദസ്തയേവ്‌സ്‌കിയുടെ]] നോവൽ [[Humiliated and Insulted|ഹുമിലേറ്റെഡ് ആന്റ് ഇൻസൾട്ടെഡ്]] ഒരു ഉപകഥയ്ക്ക് ഉറവിടം ആയി. <ref>Stephen Prince commentary to Criterion Collection DVD release</ref> ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== * {{IMDb title|0058888}} * {{Amg movie|40662}} * ''[http://www.jmdb.ne.jp/1965/co000980.htm Red Beard] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120929062656/http://www.jmdb.ne.jp/1965/co000980.htm |date=2012-09-29 }}'' {{in lang|ja}} at the [[Japanese Movie Database]] * {{rotten-tomatoes|red_beard}} *[http://www.criterion.com/current/posts/922-red-beard ''Red Beard''] an essay by [[Donald Richie]] at the [[Criterion Collection]] {{Akira Kurosawa}} {{Navboxes |title = Awards |list = {{Blue Ribbon Award for Best Film}} {{Mainichi Film Award for Best Film}} {{Kinema Junpo Award for Best Film}} {{Volpi Cup for Best Actor}} }} [[വർഗ്ഗം:1965-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ജപ്പാനീസ്-ഭാഷാ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ജപ്പാനീസ് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] dbuof6lethcvr9qoa9zfdt9lzr3gyrf 0 523141 4617054 4107769 2026-05-03T21:48:58Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617054 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|La Danse (Bouguereau)}} {{Infobox artwork | title = ലാ ഡാൻസെ | image_file = William-Adolphe Bouguereau (1825-1905) - The Dance (1856).jpg | caption = ''ലാ ഡാൻസെ'' (1856) | painting_alignment = | image_size = 220px | alt = | other_language_1 = English | other_title_1 = The Dance | other_language_2 = | other_title_2 = | artist = [[വില്യം-അഡോൾഫ് ബോഗുറേ]] | year = {{start date|1856}} | medium = [[Oil painting|Oil on canvas]] | material = | subject = | height_metric = 367 | width_metric = 180 | length_metric = | height_imperial = | width_imperial = | length_imperial = | diameter_metric = | diameter_imperial = | dimensions = | condition = | city = [[പാരിസ്]] | museum = [[Musée d'Orsay]] | coordinates = | owner = | url = }} 1856-ൽ [[പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ട്|പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ]] ഫ്രഞ്ച് കലാകാരനായിരുന്ന [[വില്യം-അഡോൾഫ് ബോഗുറേ]] രചിച്ച ഒരു കലാസൃഷ്ടിയാണ് '''ലാ ഡാൻസെ''' (ഇംഗ്ലീഷ്: ദി ഡാൻസ്). ഈ ചിത്രം [[പാരിസ്|പാരീസ്]] നഗരത്തിലെ [[മുസീ ഡിഓഴ്സേ|മ്യൂസി ഡി ഓഴ്സേയിലാണ്]] ഇപ്പോൾ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref name="wissman">{{cite book|last=Wissman |first=Fronia E. |title=Bouguereau |url=https://archive.org/details/bouguereau0000wiss |publisher=Pomegranate Artbooks |location=San Francisco |date=1996 |page=[https://archive.org/details/bouguereau0000wiss/page/21 21] |isbn=978-0876545829}}</ref> 1855-ൽ അനറ്റോൾ ബാർത്തലോണി എന്ന വ്യക്തി തന്റെ പാരീസ് നഗരത്തിലെ ഹോട്ടലിന്റെ സ്വീകരണമുറി മോടി പിടിപ്പിക്കുവാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഈ ചിത്രം, [[നൃത്തം|നൃത്തത്തെ]] ഒരു പ്രത്യേക സാങ്കൽപ്പിക രീതിയിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite web|url=https://www.musee-orsay.fr/en/collections/catalogue-des-oeuvres/notice.html?no_cache=1&nnumid=1065&cHash=0666d84fd2|title=La Danse|publisher=Musee d'Orsay|accessdate=17 August 2020}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==അവലംബം== {{reflist}} ==ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ== *[http://www.ibiblio.org/wm/paint/auth/bouguereau/ William-Adolphe Bouguereau at the Web Museum] {{William-Adolphe Bouguereau}} [[വർഗ്ഗം:വില്യം-അഡോൾഫ് ബൊഗ്യൂറോയുടെ ചിത്രങ്ങൾ]] kf8t0czm6afq63fto2yzgeruyel97ll 0 523260 4617094 4136126 2026-05-04T03:55:23Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617094 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = വഴിയെ | image = Vazhiye movie poster.jpg | caption = | director = [[നിർമൽ ബേബി വർഗീസ്]] | producer = [[ ബേബി ചൈതന്യ]] | screenplay = [[നിർമൽ ബേബി വർഗീസ്]] | story = [[നിർമൽ ബേബി വർഗീസ്]] | starring = [[ജെഫിൻ ജോസഫ്]] <br> [[അശ്വതി അനിൽ കുമാർ]] | music = [[ഇവാൻ ഇവാൻസ്]] | cinematography = [[മിഥുൻ ഇരവിൽ]] <br> [[ഷോബിൻ ഫ്രാൻസിസ്]] <br> [[കിരൺ കാമ്പ്രത്ത്]] | editing = [[നിർമൽ ബേബി വർഗീസ്]] | studio = കാസബ്ളാങ്കാ ഫിലിം ഫാക്ടറി <br> വിവിഡ് ഫ്രെയിംസ് | distributor = | released = | runtime = | country = [[ഇന്ത്യ]] | language = [[മലയാളം]] | budget = | gross = }} [[നിർമൽ ബേബി വർഗീസ്]] സംവിധാനം ചെയ്ത് 2022 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[മലയാളം|മലയാള]] ചലച്ചിത്രമാണ് '''''വഴിയെ (English: Vazhiye)'''''.<ref>{{cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/hollywood-composer-evan-evans-works-for-vazhiye-new-malayalam-horror-thriller-movie-1.5022045|title='തരിയോട്' സംവിധായകന്റെ ഹൊറർ ത്രില്ലർ വരുന്നു, ഈണം നൽകാൻ ഹോളിവുഡ് സംഗീതജ്ഞനും|website=[[Mathrubhumi]]|access-date=2020-09-30|archive-date=2022-05-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220517011541/https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/hollywood-composer-evan-evans-works-for-vazhiye-new-malayalam-horror-thriller-movie-1.5022045|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2020/10/20/vazhiye-movie-shoot-completed.html|title=കോവിഡ് കാലത്ത് ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയാക്കി ‘വഴിയെ’ എത്തുന്നു|website=[[മലയാള മനോരമ]]}}</ref> [[ഹോളിവുഡ്]] സംഗീത സംവിധായകനായ [[ഇവാൻ ഇവാൻസ്]] സംഗീതം കൈകാര്യം ചെയ്ത ഈ ചിത്രം [[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാളത്തിലെ]] ആദ്യത്തെ [[ഫൗണ്ട് ഫൂട്ടജ്]] [[സിനിമ]] കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web|url=https://english.madhyamam.com/entertainment/hollywood-composer-evan-evans-to-work-in-mollywood-movie-565657|title=Hollywood composer Evan Evans to work in Mollywood movie|website=[[Madhyamam]]}}</ref><ref>{{cite news|url=http://flowersoriginals.com/2020/10/malayalam-horror-mystery-film-vazhiye-shooting-completed/|title=മലയാളത്തിലെ ആദ്യ ഫൗണ്ട് ഫൂട്ടേജ് സിനിമ ‘വഴിയെ’ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി|website=[[ഫ്‌ളവേഴ്‌സ് ടെലിവിഷൻ]]}}</ref> ==അഭിനേതാക്കൾ== * ജെഫിൻ ജോസഫ് * അശ്വതി അനിൽ കുമാർ * വരുൺ രവീന്ദ്രൻ * ശ്യാം സലാഷ് * സാനിയ പൗലോസ് * ജോജി ടോമി * രാജൻ == അണിയറ പ്രവർത്തകർ== {| class="wikitable" |- ! അണിയറപ്രവർത്തനം!! നിർവഹിച്ചത് |- | രചന, സംവിധാനം || [[നിർമൽ ബേബി വർഗീസ്]] |- | നിർമ്മാണം || [[ ബേബി ചൈതന്യ]] |- | ഛായാഗ്രഹണം || [[ മിഥുൻ ഇരവിൽ]] |- | എഡിറ്റിംഗ് || [[നിർമൽ ബേബി വർഗീസ്]] |- | സംഗീതം|| [[ഇവാൻ ഇവാൻസ്]] |- | അസോസിയേറ്റ് ഡയറക്ടർസ് || [[അരുൺ കുമാർ പനയാൽ]], [[ശരൺ കുമാർ ബാരെ]] |- | പ്രൊജക്റ്റ് ഡിസൈനർ || ജീസ് ജോസഫ് |- | നിർമ്മാണ നിയന്ത്രണം || സഞ്ജയ് തോമസ് ചൊവ്വാറ്റുകുന്നേൽ, നിബിൻ സ്റ്റാനി, അലൻ ജിജി |- | പി.ആർ.ഒ || വി. നിഷാദ് |- | ട്രാൻസ്ലേഷൻ, സബ്‌ടൈറ്റിൽസ് || നന്ദലാൽ ആർ. |- | നിശ്ചലഛായാഗ്രഹണം || എം. ഇ. ഫോട്ടോഗ്രാഫി |- | ടൈറ്റിൽ ഡിസൈൻ || അമലു |} ==നിർമ്മാണം== 2020 [[സെപ്റ്റംബർ]] 28 ന് [[കാസർഗോഡ്]] ജില്ലയിലെ [[ചിറ്റാരിക്കൽ|ചിറ്റാരിക്കാലിൽ]] ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചു.<ref>{{cite news|url=https://english.mathrubhumi.com/movies-music/movie-news/shooting-of-first-found-footage-movie-in-malayalam-vazhiye-begins-1.5100329|title=Shooting of first ‘found footage’ movie in Malayalam ‘Vazhiye’ begins|website=[[Mathrubhumi]]|access-date=2020-11-03|archive-date=2020-11-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20201101091536/https://english.mathrubhumi.com/movies-music/movie-news/shooting-of-first-found-footage-movie-in-malayalam-vazhiye-begins-1.5100329|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/vazhiye-movie-directed-by-nirmal-baby-evan-evans-1.5094967|title=വഴിയെ’ സിനിമയ്‌ക്ക് പൂജയോടെ തുടക്കം; ഹോളിവുഡ് സംഗീത സംവിധായകന്റെ ആദ്യ ഇന്ത്യൻ സിനിമ |website=[[Mathrubhumi]]}}</ref><ref>{{cite web|url=https://malayalam.samayam.com/malayalam-cinema/movie-news/nirmal-baby-varghese-directorial-vazhiye-movie-first-schedule-shooting-started-with-pooja/articleshow/78363260.cms|title=‘വഴിയെ’യുടെ ഷൂട്ടിങ് തുടങ്ങി; ഹോളിവുഡ് സംഗീത സംവിധായകന്റെ സംഗീതം! - സമയം മലയാളം}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.manoramaonline.com/global-malayali/us/2020/09/30/movie-vazhiye-shooting-started-in-kasaragod.html|title=‘വഴിയെ' സിനിമയുടെ ഷൂട്ടിങ് തുടങ്ങി; സംവിധാനം നിർമൽ ബേബി വർഗീസ് - മലയാള മനോരമ}}</ref>[[കൊന്നക്കാട്]], അരിയിരിത്തി, ബഡൂർ, കാനംവയൽ, [[പുളിങ്ങോം]], [[ചെറുപുഴ]] കൂടാതെ ചില [[കാസർഗോഡ്]]-[[കർണ്ണാടക]] ബോർഡറുകളുമായിരുന്നു ചിത്രത്തിൻറെ പ്രധാന ലൊക്കേഷനുകൾ.<ref>{{cite news|url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=402869&u=local-news--thiruvananthapuram|title=ആദ്യ ഫൗണ്ട് ഫൂട്ടേജ് സിനിമ 'വഴിയെ' ചിത്രീകരണം|website=[[Kerala Kaumudi]]}}</ref> 2020 ഒക്ടോബർ 20 ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.<ref>{{cite news|url=https://www.mediaonetv.in/entertainment/2020/10/21/vazhiye-first-malayalam-found-footage-film-by-nirmal-baby-varghese|title=‘വഴിയെ’; മലയാളത്തിലെ ആദ്യ ഫൗണ്ട് ഫുട്ടേജ് സിനിമയുടെ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി|website=[[മീഡിയാവൺ ടിവി]]}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.twentyfournews.com/2020/10/20/vazhiye-movie-wraps-shoot-successfully.html|title=‘വഴിയെ’; മലയാളത്തിലെ ആദ്യ ഫൗണ്ട് ഫുട്ടേജ് സിനിമയുടെ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി|website=[[24 ന്യൂസ്]]}}</ref> 2020 ഒക്ടോബർ 31, [[ഹാലോവീൻ]] ദിവസം [[ഹോളിവുഡ്]] നടൻ ക്രിസ്റ്റഫർ എം. കുക്ക് തന്റെ [[ട്വിറ്റെർ]] അക്കൗണ്ടിലൂടെ ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ പുറത്തിറക്കി.<ref>{{cite news|url=https://www.cinestaan.com/articles/2020/nov/3/27638/christopher-matthew-cook-releases-the-poster-for-malayalam-horror-film-vazhiye|title=Christopher Matthew Cook releases the poster for Malayalam horror film Vazhiye|website=cinestaan.com|access-date=2020-11-03|archive-date=2020-11-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20201105101110/https://www.cinestaan.com/articles/2020/nov/3/27638/christopher-matthew-cook-releases-the-poster-for-malayalam-horror-film-vazhiye|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/vazhiye-movie-first-look-christopher-matthew-cook-1.5179775|title=മലയാള ചിത്രത്തിന്റെ ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പുറത്ത് വി‌ട്ട് ഹോളിവുഡ് താരം|website=[[Mathrubhumi]]}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.manoramaonline.com/global-malayali/us/2020/11/03/first-look-poster-of-nirmal-baby-movie-vazhiye-released.html|title=വഴിയെ സിനിമയുടെ ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ പുറത്തിറക്കി|website=[[മലയാള മനോരമ]]}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.mediaonetv.in/entertainment/2020/11/03/vazhiye-first-look-poster-released-by-hollywood-actor|title=മലയാളത്തിലെ ആദ്യ ഫൗണ്ട് ഫുട്ടേജ് സിനിമ; 'വഴിയെ' ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ പുറത്ത് വിട്ട് ഹോളിവുഡ് താരം|website=[[മീഡിയാവൺ ടിവി]]}}</ref> ==സംഗീതം== [[ഹോളിവുഡ്]] സംഗീത സംവിധായകൻ ഇവാൻ ഇവാൻസാണ് ഈ ചിത്രത്തിന്റെ പശ്ചാത്തല സംഗീതമൊരുക്കിയത്.<ref>{{cite web|url=https://english.madhyamam.com/entertainment/hollywood-composer-evan-evans-to-work-in-mollywood-movie-565657|title=Hollywood composer Evan Evans to work in Mollywood movie - Madhyamam}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2020/sep/18/evan-evans-to-compose-malayalams-first-found-footage-film-vazhiye-2198269.html|title=Evan Evans to compose Malayalam’s first found footage film 'Vazhiye' - New Indian Express}}</ref><ref>{{cite news|url=https://janayugomonline.com/vazhiye-movie-shooting-started/|title=‘വഴിയെ’ ഷൂട്ടിങ്ങ് തുടങ്ങി; ഹോളിവുഡ് സംഗീത സംവിധായകന്റെ ആദ്യ ഇന്ത്യൻ സിനിമ|website=[[ജനയുഗം ദിനപ്പത്രം]]|access-date=2020-11-03|archive-date=2022-05-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220517011621/https://janayugomonline.com/vazhiye-movie-shooting-started/|url-status=dead}}</ref> ==വഴിയെ ഇൻഡീ ഫിലിം ഫെസ്റ്റ്== {{പ്രധാനലേഖനം|വഴിയെ ഇൻഡീ ഫിലിം ഫെസ്റ്റ്}} [[വഴിയെ]]യുടെ വിജയത്തിന് ശേഷം ലോകമെമ്പാടുമുള്ള സ്വതന്ത്ര ചലച്ചിത്രങ്ങളേയും, സ്വതന്ത്ര ചലച്ചിത്ര പ്രവർത്തകരേയും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തിൽ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാണ കമ്പനിയായ [[കാസാബ്ലാങ്കാ ഫിലിം ഫാക്ടറി]] ലോകമെമ്പാടുമുള്ള സ്വതന്ത്ര ചലച്ചിത്ര പ്രവർത്തകർക്കായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു വാർഷിക ചലച്ചിത്രമേളയാണിത്.<ref>{{cite news | author= | url=https://www.deshabhimani.com/cinema/film-festival/1146759|title= വഴിയെ ഇൻഡീ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിന്റെ ആദ്യ സീസണിലെ വിജയികളെ പ്രഖ്യാപിച്ചു |work=[[Deshabhimani]] | date=1 November 2024 | accessdate=16 November 2024 }}</ref> ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറം കണ്ണികൾ== * {{IMDb title|11304358}} [[വർഗ്ഗം:പുറത്തിറങ്ങാനിരിക്കുന്ന മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] 3y4rwjw4u6lpcmcx6fq8m7s7o66p1wp 0 524847 4617135 4097928 2026-05-04T07:40:36Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617135 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Vizhinjam bhagavathy temple}} {{needs image}} [[തിരുവനന്തപുരം]] ജില്ലയിലെ തുറമുഖ പട്ടണമായ [[വിഴിഞ്ഞം|വിഴിഞ്ഞത്ത്]] കടൽതീരത്തിനടുത്താണ് '''വിഴിഞ്ഞം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം''' സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. വിഴിഞ്ഞത്തെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ദേവി ക്ഷേത്രമാണിത്. ഒമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ഗ്രാനൈറ്റ് കൊണ്ട് ഈ ദ്രാവിഡ ദേവാലയം നിർമ്മിച്ചതെന്ന് കരുതുന്നു. ചതുരാകൃതിയിലാണ് ഇതിന്റെ പ്ലാൻ. താഴികക്കുടമുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അടിത്തറ, പൈലാസ്റ്ററുകൾ, കോണുകളിലെ തൂണുകൾ, പൂമുഖം, എൻ‌ടബ്ലേച്ചർ, റോൾ കോർണിസ് എന്നിവ കല്ലുകൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചതാണ്. ചുവരുകളും സൂപ്പർ സ്ട്രക്ചറും ഇഷ്ടിക കൊത്തുപണികളാണ്. വൃത്താകൃതിയിലുള്ള ഗർഭഗൃഹവും (ശ്രീകോവിൽ) ചതുരാകൃതിയിലുള്ള ആകൃതിയിലാണ്, മുന്നിൽ ഒരു ചെറിയ പോർട്ടിക്കോ ഉണ്ട്. മുഖ്യ പ്രതിഷ്ഠ [[സപ്തമാതാക്കൾ|സപ്തമാതാക്കളിലെ]] [[വൈഷ്ണോ ദേവി|വൈഷ്ണവി ദേവിയാണ്]]. വടക്ക് ദർശനമായി കുടികൊള്ളുന്നു. മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ ശക്തിയും [[മഹാലക്ഷ്മി]] സ്വരൂപിണിയുമാണ് ഈ ഭഗവതി. ആരാധിച്ചാൽ സർവ ഐശ്വര്യമാണ് ഫലം എന്നാണ് വിശ്വാസം. പ്രസിദ്ധമായ ജമ്മു കശ്മീർ [[വൈഷ്ണോ ദേവി ക്ഷേത്രം|വൈഷ്ണോ ദേവി ക്ഷേത്രത്തിലെ]] മുഖ്യ പ്രതിഷ്ഠ ഈ ഭഗവതിയാണ്. ബ്രാഹ്മി, വൈഷ്ണവി, മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, [[വാരാഹി|വാരാഹി പഞ്ചമി,]] കൗമാരി, [[ചാമുണ്ഡി]] എന്നി ഏഴ് ദേവിമാരാണ് സപ്തമാതാക്കൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. സർവേശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയുടെ ഏഴ് ഭാവങ്ങൾ ആണിവ എന്നാണ് വിശ്വാസം. തുല്യ പ്രാധാന്യത്തോടെ [[ശിവൻ|പരമശിവൻ]] ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പടിഞ്ഞാറു അഭിമുഖമായി [[ഗണപതി]], [[വീരഭദ്രൻ]] എന്നിവരാണ് ഉപദേവ പ്രതിഷ്ഠകൾ.<ref>{{Cite web|url=http://www.archaeology.kerala.gov.in/monuments/vizhinjam-bhagavathy-temple/20|title=Bhagavathy Temple, Vizhinjam|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=ആർക്കിയോളജി വെബ് സൈറ്റ്}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> തിരുപ്പൂരിലെയും കാളിയപട്ടിയിലെയും പുതുക്കോട്ടയിലെയും സമകാലിക ചോള ആരാധനാലയങ്ങൾക്കു സമാനമാണ് ഈ ക്ഷേത്രം. ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ചതുരാകൃതിയിലുള്ള മറ്റ് ആരാധനാലയങ്ങളുടേതിന് സാമ്യമുണ്ട്. ഈ ക്ഷേത്രം സപ്ത മാതാക്കൾക്ക്‌ സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതായിട്ടാണ് സങ്കൽപം. മുഖ്യ പ്രതിഷ്ഠ ഭഗവതി ആണെങ്കിലും ശിവനും തുല്യ പ്രാധാന്യം ആണിവിടെ. ഭഗവതി വടക്കോട്ടും ശിവൻ പടിഞ്ഞാറോട്ടും ദർശനം ആയിട്ടാണ് പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. കൂപക്കര മഠത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതായിരുന്നു ഈ ക്ഷേത്രം. == സംരക്ഷിത സ്മാരകം == 1968 ലെ കേരള പ്രാചീന സ്മാരക പുരാവസ്തു സങ്കേത പുരാവശിഷ്ട ആക്ടിന്റെയും അതിന്റെ ചട്ടങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ പുരാവസ്തു വകുപ്പ് സംരക്ഷിത സ്മാരകമായി പ്രഖ്യാപിച്ച് പരിപാലിച്ചു വരുന്ന സ്ഥാപനമാണിത്.<ref>{{Cite web|url=http://www.niyamasabha.org/codes/14kla/session_19/ans/u00322-020320-885840839880-19-14.pdf|title=പതിനാലാം കേരള നിയമസഭ പത്തൊൻപതാം സമ്മേളനം|access-date=September 29, 2020|last=|first=|date=March 2, 2020|website=|publisher=കേരള നിയമസഭാ വെബ്‍സൈറ്റ്}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.niyamasabha.org/codes/14kla/session_18/answers/s00172-110220-918921845870-18-14.pdf|title=പതിനാലാം കേരള നിയമസഭ പതിനെട്ടാം സമ്മേളനം - നിയമസഭ ചോദ്യോത്തരം|access-date=September 29, 2020|last=|first=|date=February 11, 2020|website=|publisher=കേരള നിയമ സഭാ വെബ്‍സൈറ്റ്}}</ref> == അവലംബം == <references/> [[വർഗ്ഗം:കേരള പുരാവസ്തുവകുപ്പിന്റെ സംരക്ഷിത സ്മാരകങ്ങളുടെ പട്ടികയിലുള്ളവ]] [[വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] lgl0wny6as68wfaz0jr6oxs7rsvrgmh 0 528951 4617117 4599658 2026-05-04T06:42:55Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617117 wikitext text/x-wiki {{PU|Tourism}} [[File:Aks The Reflection Taj Mahal.jpg|thumb|ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമായ [[താജ് മഹൽ]], [[ആഗ്ര]]]] പ്രധാനമായും വിനോദത്തിനും ആനന്ദത്തിനുമായി സ്വന്തം നാട് വിട്ട് നടത്തുന്ന [[യാത്ര]]കളാണ് '''വിനോദസഞ്ചാരം''' അല്ലെങ്കിൽ '''ടൂറിസം (Tourism)''' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്. കൂടാതെ വാണിജ്യാവശ്യത്തിനും മെഡിക്കൽ ആവശ്യത്തിനും സുഖചികിത്സയ്ക്കും അറിവ് സമ്പാദിക്കാനുമായി ഒക്കെ നടത്തുന്ന ദൂരയാത്രകളും സാധാരണയായി വിനോദ സഞ്ചാരത്തിന്റെ പരിധിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താറുണ്ട്. ടൂറിസം, ആഭ്യന്തരമോ (യാത്രക്കാരന്റെ സ്വന്തം രാജ്യത്തിനുള്ളിൽ) അല്ലെങ്കിൽ അന്തർദ്ദേശീയമോ ആകാം. ഇത് ലോക വ്യാപകമായി നടക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന വ്യവസായം കൂടിയാണ്. പല രാജ്യങ്ങൾക്കും വിദേശ നാണ്യവും സമ്പത്തും നേടിത്തരുന്ന വമ്പൻ സാധ്യതകളുള്ള ഒരു വ്യവസായം കൂടിയാണ് വിനോദ സഞ്ചാരം അഥവാ ടൂറിസം. വിനോദ സഞ്ചാര വ്യവസായം വ്യാപിച്ച പ്രദേശങ്ങളിലെ അല്ലെങ്കിൽ രാജ്യങ്ങളിലെ വൃത്തിയും സുരക്ഷിത്വവും മനോഹാരിതയും സൗന്ദര്യവൽക്കരണവും ആകർഷണണീയമായ നിർമ്മിതികളും മാലിന്യ സംസ്‌കരണവും ആധുനിക സൗകര്യങ്ങളും വ്യക്തി സ്വാതന്ത്ര്യവും മറ്റും പ്രത്യേകമായി എടുത്ത് പറയേണ്ടതുണ്ട്. ഇവ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള സഞ്ചാരികളെ ധാരാളമായി അങ്ങോട്ട്‌ ആകർഷിക്കുന്നു. ഇത് പ്രദേശവാസികൾക്കും അനുബന്ധ വ്യവസായങ്ങൾക്കും മികച്ച വരുമാനം നേടിക്കൊടുക്കുന്ന ഒരു വമ്പൻ വ്യവസായം കൂടിയാണ്. ഇത് പല രാജ്യങ്ങളുടെയും വികസനത്തിന്‌ പ്രധാന പങ്കു വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. ടൂറിസത്തിനെ മാത്രം ആശ്രയിച്ചു മുന്നോട്ട് പോകുന്ന സമ്പത് വ്യവസ്ഥകളും രാജ്യങ്ങളും ലോകത്തുണ്ട്. ഇത്തരം രാജ്യങ്ങളിൽ സഞ്ചരികൾക്ക് ആവശ്യമായ ഉയർന്ന നിലവാരത്തിലുള്ള സൗകര്യങ്ങളും സുരക്ഷിതത്വവും ഉറപ്പ് വരുത്താറുണ്ട്. വികസിത രാജ്യങ്ങൾ ഇക്കാര്യത്തിൽ ഏറെ മുന്നിലാണ്. [[ഫ്രാൻസ്]], [[സ്പെയിൻ]], [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]], [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം|യുകെ]], [[ജർമ്മനി]], [[ഇറ്റലി|ഇറ്റലി,]] [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയ,]] [[ന്യൂസീലൻഡ്|ന്യൂസീലൻഡ്,]] [[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്]], [[കാനഡ|കാനഡ,]] [[ഓസ്ട്രിയ]], [[ജപ്പാൻ]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌ലാന്റ്|തായ്‌ലൻഡ്,]] [[നെതർലന്റ്സ്]], [[ചൈന]], [[യുഎഇ]] തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾ അവയിൽ ചിലത് മാത്രം. പബ്ബ്‌, നൈറ്റ്‌ ക്ലബ്‌, ബിയർ പാർലറുകൾ, മറ്റ് ആധുനിക സൗകര്യങൾ എന്നിവ ഇത്തരം രാജ്യങ്ങളിൽ ലഭ്യമാണ്. യാത്രകൾ ഉല്ലാസത്തിന് മാത്രമല്ല പല ജന വിഭാഗങ്ങളെയും അടുത്തറിയാനും, ജീവിത രീതികളെയും സംസ്കാരങ്ങളെയും രാജ്യത്തിന്റെ വികസനത്തേയും പറ്റി മനസിലാക്കാനും, കൂടുതൽ അറിവ് നേടാനും, ആധുനിക സൗകര്യങ്ങൾ ആസ്വദിക്കാനും, [[മാനസിക സമ്മർദം]] അകറ്റുവാനും ഉപയുക്തമാകുന്നു. വേൾഡ് ഇക്കണോമിക് ഫോറം പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ട്രാവൽ & ടൂറിസം കോമ്പറ്റീറ്റീവ്നെസ് റിപ്പോർട്ടിൽ [[ഇന്ത്യ]] നിലവിൽ 39-ാം സ്ഥാനത്താണ്.<ref name="ഇന്ത്യ">{{cite web |title=Indian Tourism And Hospitality Industry Analysis Presentation {{!}} IBEF |url=https://www.ibef.org/industry/indian-tourism-and-hospitality-industry-analysis-presentation |website=www.ibef.org |date=16 ഡിസംബർ 2020 |access-date=2020-12-16 |archive-date=2020-12-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201216040409/https://www.ibef.org/industry/indian-tourism-and-hospitality-industry-analysis-presentation |url-status=bot: unknown }}</ref> ഇന്ത്യയുടെ ജിഡിപിയിൽ യാത്രാ, ടൂറിസം മേഖലയുടെ മൊത്തം സംഭാവന 2017 ൽ 15.24 ലക്ഷം കോടി രൂപ (234.03 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ) ആയിരുന്നു. [[ആഗ്ര]], [[ഡൽഹി]], [[ജയ്പൂർ]], [[അമൃത്സർ]], [[വാരാണസി]], [[ഗോവ]], ലടാക്ക്‌, ഡാർജിലിങ്, [[മണാലി]], ഷിംല, [[ഊട്ടി]] തുടങ്ങിയവ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന വിനോദ സഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളാണ്<ref name="ഇന്ത്യ"/>. അന്താരാഷ്ട്ര ടൂറിസം മേഖലയിൽ അറിയപ്പെടുന്ന [[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] ഒരു പ്രധാന വരുമാന മാർഗ്ഗമാണ് ടൂറിസം. 2018 ലെ കണക്കനുസരിച്ച് ആഭ്യന്തര-വിദേശ വിനോദസഞ്ചാരത്തിൽ നിന്ന് കേരളം പ്രതിവർഷം നേടുന്നത് 30,000 കോടിയിലേറെ രൂപയാണ്.<ref name="മനോ">{{cite web |title=മെഡിക്കൽ ടൂറിസം: കേരളത്തിന് ഇനിയും സാധ്യതകൾ {{!}} Medical Tourism {{!}} Tourism {{!}} Medical Tourism in Kerala {{!}} Business News {{!}} Malayalam News {{!}} Manorama Online |url=https://www.manoramaonline.com/news/business/2018/04/22/kerala-medical-tourism-scopes.html |website=www.manoramaonline.com |date=15 ഡിസംബർ 2020 |access-date=2020-12-15 |archive-date=2020-12-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201215074415/https://www.manoramaonline.com/news/business/2018/04/22/kerala-medical-tourism-scopes.html |url-status=bot: unknown }}</ref> 2019 ൽ ആകെ 1.96 കോടി ആഭ്യന്തര വിദേശ വിനോദ സഞ്ചാരികൾ കേരളത്തിൽ എത്തിയിരുന്നു, 2018 ൽ ഇത് 1.67 കോടിയായിരുന്നു. [[ആലപ്പുഴ]], [[മൂന്നാർ]], [[കൊച്ചി]], [[വയനാട്]], [[തേക്കടി]], [[കോവളം]], [[വർക്കല]], [[വാഗമൺ]] തുടങ്ങിയവ കേരളത്തിലെ പ്രധാന വിനോദ സഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളാണ്.<ref name="ie">{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/kerala-news/kerala-bounces-back-after-floods-records-highest-tourist-footfall-in-24-years-350006/|title=പ്രളയം തളർത്താത്ത കുതിപ്പ്; വിനോദ സഞ്ചാരികളുടെ എണ്ണത്തിൽ റെക്കോർഡ്-Kerala bounces back after floods, records highest tourist footfall in 24 years|access-date=2021-02-03|date=2021-02-03|archive-date=2021-02-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20210203122014/https://malayalam.indianexpress.com/kerala-news/kerala-bounces-back-after-floods-records-highest-tourist-footfall-in-24-years-350006/|url-status=bot: unknown}}</ref> 2019 ലെ ആകെ വിനോദ സഞ്ചാരികളിൽ 1.83 കോടി ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരികൾ ആയിരുന്നു, ബാക്കി 11.89 ലക്ഷം പേർ വിദേശികൾ ആയിരുന്നു.<ref name="ie" /> ടൂറിസത്തിൽ നിന്നുള്ള വരുമാനം 2019 ൽ 45010.69 കോടിയായി ഉയർന്നു.<ref name="ie" /> == നിർവചനങ്ങൾ == 1936 ൽ [[സർവ്വരാജ്യസഖ്യം|ലീഗ് ഓഫ് നേഷൻസ്]] ഒരു ''വിദേശ ടൂറിസ്റ്റിനെ'' "കുറഞ്ഞത് ഇരുപത്തിനാലു മണിക്കൂറെങ്കിലും വിദേശത്തേക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്ന ഒരാൾ" ആയി നിർവചിച്ചു. അതിന്റെ പിൻഗാമിയായ [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ]] 1945 ൽ, പരമാവധി ആറുമാസം താമസം എന്നു ചേർത്ത് ഈ നിർവചനം ഭേദഗതി ചെയ്തു.<ref name="theobald">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=9dvK2ajv7zIC&q=league+of+nations+tourism+1936&pg=PA6|title=Global Tourism|last=Theobald|first=William F.|publisher=[[Butterworth–Heinemann]]|year=1998|isbn=978-0-7506-4022-0|edition=2nd|location=Oxford [England]|pages=6–7|oclc=40330075}}</ref> ടൂറിസം സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ സംബന്ധിച്ച ശുപാർശകളിൽ (''Recommendations on Tourism Statistics)'' 1994-ൽ [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ]] മൂന്ന് തരത്തിലുള്ള ടൂറിസത്തെ നിർവചിച്ചു:<ref>{{Cite journal|year=1994|title=Recommendations on Tourism Statistics|url=https://unstats.un.org/unsd/newsletter/unsd_workshops/tourism/st_esa_stat_ser_M_83.pdf|series=M|issue=83|page=5|journal=Statistical Papers|accessdate=12 July 2010}}</ref> * [[ആഭ്യന്തര ടൂറിസം]]: ഇതിൽ സ്വന്തം രാജ്യത്തിനുള്ളിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്ന ആളുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു (ഉദാ: കേരളം സന്ദർശിക്കുന്ന ഗുജറാത്തികൾ) * ഇൻ‌ബൌണ്ട് ടൂറിസം: ഇത് ഒരു രാജ്യത്തേക്ക് മറ്റ് രാജ്യത്തെ പൗരൻമാർ നടത്തുന്ന സന്ദർശനമാണ് (ഉദാ: ഇന്ത്യ സന്ദർശിക്കുന്ന അമേരിക്കക്കാർ) * ഔട്ട് ബൌണ്ട് ടൂറിസം: ഇത് സ്വന്തം നാട്ടിലെ പൗരൻമാർ മറ്റൊരു രാജ്യം സന്ദർശിക്കുന്നതാണ് (ഉദാ: യൂറോപ്പ് സന്ദർശിക്കാൻ പോകുന്ന ഇന്ത്യക്കാർ) മേലേ സൂചിപ്പിച്ചതിൽ നിന്നും ഉരുത്തിരിഞ്ഞ മറ്റ് ഗ്രൂപ്പിംഗുകൾ:<ref>{{Cite web|url=https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/Glossary:Tourism|title=Glossary:Tourism - Statistics Explained|access-date=2020-12-16|date=2020-10-30|archive-date=2020-10-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20201030023647/https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/Glossary:Tourism|url-status=bot: unknown}}</ref> * നാഷണൽ ടൂറിസം: ഇത് ആഭ്യന്തര, ഔട്ട്‌ബൗണ്ട് ടൂറിസങ്ങൾ ചേരുന്നതാണ് * റീജിയണൽ ടൂറിസം: ഇത് ആഭ്യന്തര, ഇൻ‌ബൗണ്ട് ടൂറിസങ്ങൾ ചേരുന്നതാണ് * [[ഇൻ്റർനാഷണൽ ടൂറിസം]]: ഇത് ഇൻ‌ബൗണ്ട്, ഔട്ട്‌ബൗണ്ട് ടൂറിസങ്ങൾ ചേരുന്നതാണ് ''വിനോദസഞ്ചാരം'', ''യാത്ര'' എന്നീ പദങ്ങൾ ചിലപ്പോൾ പരസ്പരം മാറി ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ, യാത്രയ്ക്ക് ടൂറിസത്തിന് സമാനമായ നിർവചനമുണ്ടെങ്കിലും, വിനോദസഞ്ചാരം കൂടുതൽ ലക്ഷ്യബോധമുള്ള യാത്രയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ==ടൂറിസം ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ== ഒരു പ്രത്യേക ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്തോട് അനുബന്ധിച്ചുള്ള പ്രകൃതി, സാംസ്കാരിക, മനുഷ്യനിർമിത വിഭവങ്ങൾ, ആകർഷണങ്ങൾ, സൗകര്യങ്ങൾ, സേവനങ്ങൾ, പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ ദൃശ്യവും അദൃശ്യവുമായ ഘടകങ്ങളെല്ലാം ടൂറിസം ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ പരിധിയിൽ വരുമെന്ന് വേൾഡ് ടൂറിസം ഓർഗനൈസേഷൻ നിർവ്വചിക്കുന്നു.<ref name="WTO">{{cite web |title=Product Development {{!}} UNWTO |url=https://www.unwto.org/tourism-development-products |website=www.unwto.org |date=21 November 2020 |access-date=2020-12-17 |archive-date=2020-11-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201121130216/https://www.unwto.org/tourism-development-products |url-status=bot: unknown }}</ref> അവരുടെ നിർവചന പ്രകാരം ഒരു ടൂറിസം ഉൽ‌പ്പന്നം വില നിശ്ചയിക്കപ്പെടുകയും, അത് ഒരു വിതരണ ചാനലിലൂടെ വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref name="WTO"/> ടൂറിസം ഉൽ‌പ്പന്നം എന്ന് പറയുന്നവയിൽ താഴെപ്പറയുന്നവ‌യെല്ലാം ഉൾ‌പ്പെടുന്നു:<ref>{{cite web |title=Introduction to tourism {{!}} VisitBritain |url=https://www.visitbritain.org/introduction-tourism |website=www.visitbritain.org |date=11 April 2020 |access-date=2020-12-17 |archive-date=2020-04-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200411175351/https://www.visitbritain.org/introduction-tourism |url-status=bot: unknown }}</ref> * കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ ഹോംസ്റ്റേകളിൽ തുടങ്ങി പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളിൽ വരെയുള്ള താമസ സേവനങ്ങൾ. * ആസ്വാദ്യകരമായ ഭക്ഷണ പാനീയങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഹോസ്പിറ്റാലിറ്റി സേവനങ്ങൾ, വൃത്തിയുള്ള ഇടങ്ങൾ. * മസാജ് പാർലർ, സ്പാ, [[ആയുർവേദം|ആയുർവേദ]] ചികിൽസാ കേന്ദ്രങ്ങൾ, സുഖ ചികിത്സ കേന്ദ്രങ്ങൾ, ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്ര ചികിത്സകൾ, മികച്ച ആശുപത്രികൾ പോലുള്ള ആരോഗ്യ പരിരക്ഷാ സേവനങ്ങൾ. * റോഡ്, റെയിൽ, ജല, വായു മാർഗ്ഗങ്ങൾ ഉൾപ്പടെ എല്ലാ തരത്തിലുമുള്ള ഗതാഗത രീതികളും, അതിന്റെ ബുക്കിംഗും വാടകയും. * ട്രാവൽ ഏജൻസികൾ, ഗൈഡഡ് ടൂറുകൾ, ടൂറിസ്റ്റ് ഗൈഡുകൾ മുതലായവ. * [[ക്ഷേത്രങ്ങൾ]], പള്ളികൾ, തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രങ്ങൾ, ഉത്സവ സ്ഥലങ്ങൾ, മ്യൂസിയങ്ങൾ, മികച്ച നിർമിതികൾ, ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങൾ തുടങ്ങിയ സാംസ്കാരിക സേവനങ്ങൾ. * പ്രാദേശിക വിഭവങ്ങളുടെ ഉൾപ്പടെയുള്ള ഷോപ്പിംഗ്, അനുബന്ധ കച്ചവടങ്ങൾ. * [[പബ്ബുകൾ]], [[ഡാൻസ് ബാറുകൾ]], [[നൈറ്റ്‌ ക്ലബ്ബുകൾ]], ബിയർ പാർലറുകൾ, [[ബിയർ]]/ [[വൈൻ]] തുടങ്ങിയവ ലഭ്യമായ ഭക്ഷണശാലകൾ, [[ആധുനിക മദ്യശാലകൾ]] തുടങ്ങിയവ. * വിനോദ സാഹസിക പാർക്കുകൾ, സിനിമ തിയേറ്ററുകൾ തുടങ്ങിയവ. ==ഇന്ത്യയുടെ വിനോദസഞ്ചാര മേഖല== ഇന്ത്യയുടെ ജിഡിപിയിൽ യാത്രാ, ടൂറിസം മേഖലയുടെ മൊത്തം സംഭാവന 2017 ൽ 15.24 ലക്ഷം കോടി രൂപയിൽ (234.03 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ) നിന്ന് 2028 ൽ 32.05 ലക്ഷം കോടി (492.21 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ) ആയി വർദ്ധിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു.<ref name="ഇന്ത്യ"/> ഇന്ത്യയിലെ ഈ മേഖലയിൽ നിന്നുള്ള മൊത്തം വരുമാനം 2022 ഓടെ 50 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളറിലെത്താൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നു.<ref name="ഇന്ത്യ"/> 2019 ൽ ഇന്ത്യയിലെ വിദേശ വിനോദ സഞ്ചാരികളുടെ എണ്ണം 10.89 ദശലക്ഷമായിരുന്നു, അതേവർഷം വിദേശ വിനോദ സഞ്ചാരികളുടെ എണ്ണത്തിൽ 3.20% വളർച്ചാ നിരക്ക് നേടുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.<ref name="ഇന്ത്യ"/> == ലോക ടൂറിസം സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകളും റാങ്കിംഗുകളും == === അതിർത്തി കടന്നുള്ള വിനോദ സഞ്ചാര യാത്രയുടെ ആകെ എണ്ണം === അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാരികളുടെ എണ്ണം 2012 ൽ 1.035 ബില്യണിലെത്തി (2011 ൽ ഇത് 996 ദശലക്ഷവും, 2010 ൽ 952 ദശലക്ഷവുമായിരുന്നു).<ref name="Barom2012">{{Cite journal|url=http://dtxtq4w60xqpw.cloudfront.net/sites/all/files/pdf/unwto_barom13_01_jan_excerpt_0.pdf|title=UNWTO World Tourism Barometer|journal=UNWTO World Tourism Barometer|date=January 2013|volume=11|issue=1|accessdate=9 April 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130228162347/http://dtxtq4w60xqpw.cloudfront.net/sites/all/files/pdf/unwto_barom13_01_jan_excerpt_0.pdf|archivedate=28 February 2013}}</ref> 2011 ലും 2012 ലും വിനോദസഞ്ചാര മേഖല 2000 ത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ ഉണ്ടായ സാമ്പത്തിക മാന്ദ്യത്തിന്റെ ഫലമായുണ്ടായ നഷ്ടത്തിൽ നിന്ന് കരകയറുകയാണ് ഉണ്ടായത്. 2008 രണ്ടാം പകുതി മുതൽ 2009 അവസാനം വരെ ടൂറിസത്തിന് ശക്തമായ മാന്ദ്യം നേരിട്ടു. 2007 ൽ 7% വർദ്ധനവിനെ അപേക്ഷിച്ച് 2008 ന്റെ ആദ്യ പകുതിയിലെ 5% വർദ്ധനവിന് ശേഷം, 2008 ന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിൽ അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാരികളുടെ വരവ് നെഗറ്റീവ് ആയി 2% ൽ ആണ് അവസാനിച്ചത്.<ref name="Barom2009">{{Cite journal|url=http://www.unwto.org/facts/eng/pdf/barometer/UNWTO_Barom09_1_en.pdf|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131017212434/http://www2.unwto.org/facts/eng/pdf/barometer/UNWTO_Barom09_1_en.pdf|archivedate=17 October 2013|title=International tourism challenged by deteriorating global economy|journal=UNWTO World Tourism Barometer|date=January 2009|volume=7|issue=1|accessdate=17 November 2011}}</ref> 2009 ൽ നെഗറ്റീവ് പ്രവണത രൂക്ഷമായി, [[പന്നിപ്പനിബാധ (2009)|എച്ച് 1 എൻ 1 ഇൻഫ്ലുവൻസ വൈറസ് പടർന്നുപിടിച്ചതിനാൽ]] ചില രാജ്യങ്ങളിൽ നെഗറ്റീവ് പ്രവണത വർദ്ധിച്ചു. 2009 ൽ വിനോദസഞ്ചാരികളുടെ എണ്ണം ലോകവ്യാപകമായി 4.2 ശതമാനം ഇടിഞ്ഞ് അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദ സഞ്ചാരികളുടെ എണ്ണം 880 ദശലക്ഷം ആവുകയും അന്താരാഷ്ട്ര ടൂറിസം വരുമാനത്തിൽ 5.7 ശതമാനവും കുറവ് രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.<ref name="WTOaugust10">{{Cite journal|url=http://www.unwto.org/facts/eng/pdf/barometer/UNWTO_Barom10_update_august_en.pdf|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131017203915/http://www2.unwto.org/facts/eng/pdf/barometer/UNWTO_Barom10_update_august_en.pdf|archivedate=17 October 2013|title=UNWTO World Tourism Barometer Interim Update|journal=UNWTO World Tourism Barometer|date=August 2010|accessdate=17 November 2011}}</ref> 2020 ൽ [[കോവിഡ്-19 പകർച്ച വ്യാധി|കോവിഡ്-19 പാൻഡെമിക്]] ലോക്ക്- ഡൌൺ, യാത്രാ നിരോധനം, വിമാന-കപ്പൽ യാത്രയിലെ നിയന്ത്രണങ്ങൾ എന്നിവ മൂലം വിനോദ സഞ്ചാരികളുടെ എണ്ണത്തിൽ ഗണ്യമായ കുറവുണ്ടായിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://www.usatoday.com/story/travel/2020/10/27/international-tourism-rebound-late-2021-un-panel-covid-19/3748489001/|title=International tourism won't come back until late 2021, UN panel predicts|access-date=2020-11-24|last=Tate|first=Curtis|website=USA TODAY|language=en-US}}</ref> === ലോകത്തെ മികച്ച ടൂറിസം ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ === അന്താരാഷ്ട്ര യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണത്തിൽ 2019 ൽ ഏറ്റവുമധികം ആളുകൾ സന്ദർശിച്ചതായി [[യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസ് വേൾഡ് ടൂറിസം ഓർഗനൈസേഷൻ]] പറയുന്ന ഇരുപത് രാജ്യങ്ങൾ ഇവയാണ്.<ref name="UNWTO2019"/> {| class="wikitable sortable" style="margin:1em auto 1em auto;" !റാങ്ക് ! രാജ്യം ! അന്താരാഷ്ട്ര ടൂറിസ്റ്റ്<br />ആഗമനങ്ങൾ<br />(2019) <ref name="UNWTO2019"/> |- align="center" | 1 | align="left" |{{FRA}} | 90.2 ദശലക്ഷം |- align="center" |2 | align="left" |{{ESP}} | 83.8 ദശലക്ഷം |- align="center" | 3 | align="left" |{{flag|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ}} | 78.7 ദശലക്ഷം |- align="center" | 4 | align="left" |{{CHN}} | 67.5 ദശലക്ഷം |- align="center" | 5 | align="left" |{{EGY}} | 52.5 ദശലക്ഷം |- align="center" | 6 | align="left" |{{ITA}} | 46.5 ദശലക്ഷം |- align="center" | 7 | align="left" |{{TUR}} | 39.7 ദശലക്ഷം |- align="center" | 8 | align="left" |{{flag|ജർമ്മനി}} | 39.4 ദശലക്ഷം |- align="center" | 9 | align="left" |{{flag|യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം}} | 36.9 ദശലക്ഷം |- align="center" | 11 | align="left" |{{JPN}} | 32.1 ദശലക്ഷം |- align="center" | 12 | align="left" |{{flag|മെക്സിക്കോ}} | 31.7 ദശലക്ഷം |- align="center" | 13 | align="left" |{{GRC}} | 31.2 ദശലക്ഷം |- align="center" | 14 | align="left" |{{THA}} | 26.8 ദശലക്ഷം |- align="center" | 15 | align="left" |{{RUS}} | 24.4 ദശലക്ഷം |- align="center" | 16 | align="left" |{{PRT}} | 24.3 ദശലക്ഷം |- align="center" | 17 | align="left" |{{HKG}} | 23.8 ദശലക്ഷം |- align="center" | 18 | align="left" |{{CAN}} | 22.2 ദശലക്ഷം |- align="center" | 19 | align="left" |{{POL}} | 21.4 ദശലക്ഷം |- align="center" | 20 | align="left" |{{Flag|നെതർലന്റ്സ്}} | 20.2 ദശലക്ഷം |} === അന്താരാഷ്ട്ര ടൂറിസം വരുമാനം === അന്താരാഷ്ട്ര ടൂറിസം വരുമാനം 2018 ൽ 1.7 ട്രില്യൺ യുഎസ് ഡോളറായിരുന്നുവെന്ന് [[യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസ് വേൾഡ് ടൂറിസം ഓർഗനൈസേഷൻ|ലോക ടൂറിസം ഓർഗനൈസേഷൻ]] റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു, ഇത് 2017 നെ അപേക്ഷിച്ച് 4% വർദ്ധനവാണ്. <ref name="UNWTO2019"/> 2018 ലെ മികച്ച പത്ത് ടൂറിസം വരുമാന രാജ്യങ്ങൾ: {| class="wikitable sortable" style="margin:1em auto 1em auto;" !റാങ്ക് ! രാജ്യം / പ്രദേശം ! അന്താരാഷ്ട്ര<br />ടൂറിസം വരുമാനം<br /> (2018) <ref name="UNWTO2019"/> |- align="center" | 1 | align="left" |{{flag|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ}} | 214 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 2 | align="left" |{{ESP}} | 74 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 3 | align="left" |{{FRA}} | 67 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 4 | align="left" |{{THA}} | 63 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 5 | align="left" |{{flag|യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം}} | 52 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 6 | align="left" |{{ITA}} | 49 ബില്ല്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 7 | align="left" |{{EGY}} | 45 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 8 | align="left" |{{flag|ജർമ്മനി}} | 43 ബില്ല്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 9 | align="left" |{{JPN}} | 41 ബില്ല്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 10 | align="left" |{{CHN}} | 40 ബില്ല്യൺ ഡോളർ |- align="center" |} === അന്താരാഷ്ട്ര ടൂറിസം ചെലവ് === 2018 ൽ അന്താരാഷ്ട്ര ടൂറിസത്തിനായി ഏറ്റവും കൂടുതൽ ചെലവഴിച്ച പത്ത് രാജ്യങ്ങളായി [[യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസ് വേൾഡ് ടൂറിസം ഓർഗനൈസേഷൻ|ലോക ടൂറിസം ഓർഗനൈസേഷൻ]] റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്ന രാജ്യങ്ങൾ ഇവയാണ്. <ref name="UNWTO2019"/> {| class="wikitable sortable" style="margin:1em auto 1em auto;" !റാങ്ക് ! രാജ്യം ! അന്താരാഷ്ട്ര<br /> ടൂറിസം<br />ചെലവ്<br /> (2018) <ref name="UNWTO2019">{{Cite book|title=International Tourism Highlights|publisher=UNWTO|year=2020|isbn=9789284421152|doi=10.18111/9789284421152}}</ref> |- align="center" | 1 | align="left" |{{CHN}} | 277 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 2 | align="left" |{{flag|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ}} | 144 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 3 | align="left" |{{flag|ജർമ്മനി}} | 94 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 4 | align="left" |{{flag|യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം}} | 76 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 5 | align="left" |{{FRA}} | 48 ബില്ല്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 6 | align="left" |{{AUS}} | 37 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 7 | align="left" |{{RUS}} | 35 ബില്ല്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 8 | align="left" |{{CAN}} | 33 ബില്ല്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 9 | align="left" |{{KOR}} | 32 ബില്യൺ ഡോളർ |- align="center" | 10 | align="left" |{{ITA}} | 30 ബില്ല്യൺ ഡോളർ |- align="center" |} === യൂറോമോണിറ്റർ ഇന്റർനാഷണൽ ടോപ്പ് സിറ്റി ഡെസ്റ്റിനേഷൻ റാങ്കിംഗ് === 2017 ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ സന്ദർശിച്ച നഗരങ്ങൾ, യൂറോമോണിറ്റർ ഇന്റർനാഷണൽ റേറ്റുചെയ്ത പ്രകാരം:<ref>{{Cite web|url=https://www.cnn.com/travel/article/most-visited-cities-euromonitor-2018/index.html|title=World's most visited cities|date=3 December 2018|publisher=[[CNN]]}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="margin:1em auto 1em auto;" !റാങ്ക് ! നഗരം ! രാജ്യം ! അന്താരാഷ്ട്ര<br /> വിനോദസഞ്ചാരികളുടെ വരവ്<ref>{{Cite web|url=https://blog.euromonitor.com/top-100-city-destinations-2019-highlights|title=Top 100 City Destinations Ranking|date=27 December 2018|publisher=Euromonitor International}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- align="center" | 1 | align="left" | [[ഹോങ്കോങ്|ഹോങ്കോംഗ്]] | align="left" |{{CHN}} | 27.88 ദശലക്ഷം |- align="center" | 2 | align="left" | [[ബാങ്കോക്ക്]] | align="left" |{{THA}} | 22.45 ദശലക്ഷം |- align="center" | 3 | align="left" | [[ലണ്ടൻ]] | align="left" |{{GBR}} | 19.82 ദശലക്ഷം |- align="center" | 4 | align="left" | [[സിംഗപ്പൂർ]] | align="left" |{{SGP}} | 17.61 ദശലക്ഷം |- align="center" | 5 | align="left" | [[കെയ്റോ|കെയ്‌റോ]] | align="left" |{{EGY}} | 17.33 ദശലക്ഷം |- align="center" | 6 | align="left" | [[പാരിസ്|പാരീസ്]] | align="left" |{{FRA}} | 15.83 ദശലക്ഷം |- align="center" | 7 | align="left" | [[ദുബായ്]] | align="left" |{{ARE}} | 15.79 ദശലക്ഷം |- align="center" | 8 | align="left" | [[ന്യൂയോർക്ക് നഗരം|ന്യൂ യോർക്ക് നഗരം]] | align="left" |{{flag|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ}} | 13.10 ദശലക്ഷം |- align="center" | 9 | align="left" | [[മകൗ|മക്കാവു]] | align="left" |{{MAC}} | 12.84 ദശലക്ഷം |- align="center" | 10 | align="left" | [[കോലാലമ്പൂർ|ക്വാലലംപൂര്]] | align="left" | മലേഷ്യ | 12.47 ദശലക്ഷം |- align="center" |- |} === വേൾഡ് ട്രാവൽ ആൻഡ് ടൂറിസം കൗൺസിൽ === {| class="wikitable sortable" style="margin-left: auto; margin-right: auto; border: none;" |+2010 നും 2016 നും ഇടയിൽ ശക്തമായ അന്താരാഷ്ട്ര യാത്രയും ടൂറിസം വളർച്ചയും കാണിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങൾ <ref>{{Cite web|url=https://www.wttc.org/-/media/files/reports/economic-impact-research/2017-documents/global-economic-impact-and-issues-2017.pdf|title=Countries Showing Strong International Travel and Tourism Growth|access-date=2020-12-15|archive-date=2018-11-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20181113052505/https://www.wttc.org/-/media/files/reports/economic-impact-research/2017-documents/global-economic-impact-and-issues-2017.pdf|url-status=dead}}</ref> !റാങ്ക് ! രാജ്യം ! ശതമാനം |- | 1 | [[മ്യാൻമാർ]] | 73.5% |- | 2 | [[സുഡാൻ]] | 49.8% |- | 3 | [[അസർബെയ്ജാൻ]] | 36.4% |- | 4 | [[ഖത്തർ]] | 34.1% |- | 5 | [[സാവോ ടോം ആൻഡ് പ്രിൻസിപ്പെ]] | 30.1% |- | 6 | [[ശ്രീലങ്ക]] | 26.4% |- | 7 | [[കാമറൂൺ]] | 25.5% |- | 8 | [[ജോർജ്ജിയ (രാജ്യം)|ജോർജിയ]] | 22.7% |- | 9 | [[ഐസ്‌ലാന്റ്]] | 20.0% |- | 10 | [[കിർഗ്ഗിസ്ഥാൻ]] | 19.5% |} {| class="wikitable sortable" style="margin-left: auto; margin-right: auto; border: none;" |+2016 ൽ അതിവേഗം വളരുന്ന ടൂറിസം, യാത്രാ വ്യവസായത്തിൽ മികച്ച പ്രകടനം കാഴ്ചവച്ച രാജ്യങ്ങൾ <ref>{{Cite web|url=https://www.wttc.org/-/media/files/reports/economic-impact-research/2017-documents/global-economic-impact-and-issues-2017.pdf|title=Which Countries Performed Best In 2016?|page=7|access-date=2020-12-15|archive-date=2018-11-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20181113052505/https://www.wttc.org/-/media/files/reports/economic-impact-research/2017-documents/global-economic-impact-and-issues-2017.pdf|url-status=dead}}</ref> !റാങ്ക് ! രാജ്യം ! ശതമാനം |- | 1 | [[അസർബെയ്ജാൻ]] | 46.1% |- | 2 | [[മംഗോളിയ]] | 24.4% |- | 3 | [[ഐസ്‌ലാന്റ്]] | 20.1% |- | 4 | [[സൈപ്രസ്]] | 15.4% |- | 5 | [[കസാഖ്സ്ഥാൻ]] | 15.2% |- | 6 | [[മൊൾഡോവ]] | 14.2% |- | 7 | [[കോസ്റ്റ റീക്ക]] | 12.1% |- | 8 | [[ജോർജ്ജിയ (രാജ്യം)|ജോർജിയ]] | 11.2% |- | 9 | [[ശ്രീലങ്ക]] | 10.7% |- | 10 | [[തായ്‌ലാന്റ്]] | 10.7% |} == ചരിത്രം == === പുരാതനകാലം === [[പ്രമാണം:View_from_Vittoria_Lighthouse.jpg|ലഘുചിത്രം| ബർകോള, പുരാതന കാലം തൊട്ടുള്ള ഒരു ഹോളിഡെ റിസോർട്ട്]] പുരാതനകാലത്ത് വിനോദത്തിനായി ഒരു വ്യക്തിയുടെ പ്രദേശത്തിന് പുറത്തേക്കുള്ള യാത്രകൾ പ്രധാനമായും സമ്പന്ന വർഗ്ഗത്തിൽ മാത്രമായി ഒതുങ്ങിയിരുന്നു. സാമ്പത്തികമായി ഉയർന്ന നിലയിലുള്ളവർ ചിലപ്പോൾ ലോകത്തിന്റെ വിദൂര പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് പോയി, മികച്ച കെട്ടിടങ്ങളും കലാസൃഷ്ടികളും കാണാനും, പുതിയ ഭാഷകൾ പഠിക്കാനും, പുതിയ സംസ്കാരങ്ങൾ അനുഭവിക്കാനും, പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾ ആസ്വദിക്കാനും, വ്യത്യസ്ത രുചികൾ ആസ്വദിക്കാനും ഒക്കെ ശ്രമിച്ചിരുന്നു. സുമേറിയൻ രാജാവ് ഷുൽഗിയുടെ തുടക്ക കാലഘട്ടത്തിൽ, റോഡുകൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിലും യാത്രക്കാർക്ക് വേ സ്റ്റേഷനുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിലും ഒക്കെ ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്നു. <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=HFWjoeVCLk0C|title=Introduction To Tourism|last=Jayapalan|first=N.|publisher=Atlantic Publishers & Dist|year=2001|isbn=978-81-7156-977-9|language=en}}</ref> ബിസി 1500 മുതൽ [[ഈജിപ്റ്റ്‌|ഈജിപ്തിൽ]] ആനന്ദത്തിനായുള്ള യാത്രകൾ കാണാൻ കഴിയും.<ref>{{Cite book|title=Travel in the Ancient World|url=https://archive.org/details/travelinancientw0000cass|last=Casson|first=Lionel|date=1994|publisher=Johns Hopkins University Press|location=Baltimore|page=[https://archive.org/details/travelinancientw0000cass/page/32 32]}}</ref> [[റോമൻ റിപ്പബ്ലിക്ക്|റോമൻ റിപ്പബ്ലിക്കിൽ]], സ്പാകളും ബയേ പോലുള്ള തീരദേശ റിസോർട്ടുകളും സമ്പന്നർക്കിടയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്നു. റോമൻ സവർണ്ണർ തങ്ങളുടെ ഒഴിവു സമയം കരയിലോ കടലിലോ ചെലവഴിക്കുകയും അവരുടെ വില്ല ഉർബാനയിലേക്കോ വില്ല മാരിടിമയിലേക്കോ പോകുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. എ.ഡി രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പൌസാനിയാസ് ''ഡിസ്ക്രിപ്ഷൻ ഓഫ് ഗ്രീസ്'' എഴുതി. [[ചൈനയുടെ ചരിത്രം|പുരാതന ചൈനയിൽ]], പ്രഭുക്കന്മാർ ചിലപ്പോൾ [[തായ് പർവ്വതം|തായ് പർവതവും]], ചില അവസരങ്ങളിൽ അഞ്ച് പവിത്ര പർവതങ്ങൾ മുഴുവനായും ഒക്കെ സന്ദർശിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു.{{cn}} === മദ്ധ്യ കാലം === [[മദ്ധ്യകാലം|മധ്യകാലഘട്ടം]] മുതൽക്കു തന്നെ ക്രിസ്തുമതത്തിനും ബുദ്ധമതത്തിനും [[ഉംറ|ഇസ്ലാമിനും]] [[തീർത്ഥാടനം|തീർത്ഥാടന]] പാരമ്പര്യമുണ്ടായിരുന്നു. [[ജെഫ്രി ചോസർ|ചോസറുടെ]] [[കാന്റർബറി കഥകൾ|കാന്റർബറി കഥകളും]], വു ചെങ്‍എൻ‍ന്റെ ''ജേർണി ടു വെസ്റ്റ്'' എന്നിവയും ഇംഗ്ലീഷ് [[ചൈനീസ് സാഹിത്യം|ചൈനീസ് സാഹിത്യങ്ങളിലെ]] ക്ലാസിക്കുകളാണ്.{{cn}} [[പ്രമാണം:"A_Tour_Guide_to_the_Famous_Places_of_the_Capital"_from_Akizato_Rito's_Miyako_meisho_zue_(1787).jpg|ലഘുചിത്രം|ഒരു ജാപ്പനീസ് ടൂറിസ്റ്റ് ഒരു ടൂർ ഗൈഡും ഒരു ഗൈഡ് പുസ്തകവും പരിശോധിക്കുന്നു. അക്കിസാറ്റോ റിറ്റെയുടെ ''മിയാക്കോ'' മെയ്‌ഷോ സ്യൂ (1787) ൽ നിന്നുള്ള ചിത്രം.]] പത്താം നൂറ്റാണ്ടിനും പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിനും ഇടയിലുള്ള [[സോങ് രാജവംശം|സോങ് രാജവംശത്തിൽ]] മതേതര [[സഞ്ചാരസാഹിത്യം|സഞ്ചാരസാഹിത്യകാരന്മാരായ]] സു ഷി (പതിനൊന്നാം നൂറ്റാണ്ട്), ഫാൻ ചെങ്‌ഡ (പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ട്) എന്നിവർ [[ചൈന|ചൈനയിൽ]] നിന്ന് മറ്റ് രാജ്യങ്ങൾ സഞ്ചരിച്ചു. [[മിങ് രാജവംശം|മിങ്ങിനു]] കീഴിൽ, സൂ സിയാക്ക് യാത്രകൾ തുടർന്നു.<ref>{{Cite journal|last=Hargett|first=James|year=1985|title=Some Preliminary Remarks on the Travel Records of the Song Dynasty (960-1279)|jstor=495194|journal=Chinese Literature: Essays, Articles, Reviews|volume=7|issue=1/2|pages=67–93|doi=10.2307/495194}}</ref> മധ്യകാല ഇറ്റലിയിൽ, [[പെട്രാർക്ക്|ഫ്രാൻസെസ്കോ പെട്രാർക്ക്]] തന്റെ 1336 മൌണ്ട് വെന്റൌക്സ് കയറ്റത്തെക്കുറിച്ച് ഒരു സാങ്കൽപ്പിക വിവരണം എഴുതി, ഇതിൽ യാത്രയെ പ്രശംസിക്കുകയും ''ഫ്രിജിഡ ഇൻകുരിയോസിറ്റാസിനെ'' വിമർശിക്കുകയും ചെയ്തു. ബർഗുണ്ടിയൻ കവി മൈക്കോൾട്ട് ടെയിൽ‌വെൻറ് ({{Illm|Michault Taillevent|fr}}) പിന്നീട് ജൂറ പർവതനിരകളിലൂടെയുള്ള 1430 യാത്രയുടെ ഭയാനകമായ ഓർമ്മകൾ രചിച്ചു.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=7yqsIYSNmLMC&pg=PA32|title=Un poète bourguignon du XVe siècle, Michault Taillevent: édition et étude|last=Deschaux, Robert|last2=Taillevent, Michault|publisher=Librairie Droz|year=1975|isbn=978-2-600-02831-8|pages=31–32}}</ref> === ഗ്രാൻഡ് ടൂർ === [[പ്രമാണം:Willem_van_Haecht_Władysław_Vasa.JPG|ലഘുചിത്രം| പോളണ്ടിലെ പ്രിൻസ് ലാഡിസ്ലാവ് സിജിസ്മണ്ട് 1624 ൽ [[ബ്രസൽസ്|ബ്രസ്സൽസിലെ]] ഗാലറി ഓഫ് കോർനെലിസ് വാൻ ഡെർ ഗീസ്റ്റ് സന്ദർശിക്കുന്നു]] ആധുനിക ടൂറിസത്തിന്റെ തുടക്കം ഗ്രാൻഡ് ടൂർ എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന [[യൂറോപ്പ്|യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലെ]] (പ്രത്യേകിച്ച് [[ജർമ്മനി]], [[ഇറ്റലി]]) ഒരു പരമ്പരാഗത യാത്രയായിരുന്നു. യാത്രികർ പ്രധാനമായും ഉയർന്ന ക്ലാസ് യൂറോപ്യൻ ചെറുപ്പക്കാർ, പ്രധാനമായും പടിഞ്ഞാറൻ, വടക്കൻ യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവർ ആയിരുന്നു. 1624-ൽ [[പോളണ്ട്|പോളണ്ടിലെ]] യുവ രാജകുമാരൻ സിഡിസ്മണ്ട് മൂന്നാമന്റെ മൂത്തമകനായ ലാഡിസ്ലാവ് സിഗിസ്മണ്ട് വാസ യൂറോപ്പിലുടനീളം യാത്ര ചെയ്തു. ഇത്തരം യാത്രകൾ പോളിഷ് പ്രഭുക്കന്മാർക്കിടയിൽ പതിവായിരുന്നു.<ref name="wladcy12b">[[Tomasz Bohun]], ''Podróże po Europie'', ''Władysław IV Wasa'', Władcy Polski, p. 12</ref> ഇന്നത്തെ ജർമ്മനി, ബെൽജിയം, നെതർലാന്റ്സ് എന്നീ പ്രദേശങ്ങളിലൂടെ അദ്ദേഹം സഞ്ചരിച്ചു. ഇതൊരു വിദ്യാഭ്യാസ യാത്രയായിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://www.wilanow-palac.art.pl/dyplomacja_i_turystyka_krolewicz_wladyslaw_waza_w_posiadlosciach_hiszpanskich_1624_1625.html|title=Dyplomacja i turystyka&nbsp;– królewicz Władysław Waza w posiadłościach hiszpańskich (1624–1625)|access-date=7 June 2017|last=Adam Kucharski|website=Silva Rerum|archive-date=2019-08-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20190814040300/http://www.wilanow-palac.art.pl/dyplomacja_i_turystyka_krolewicz_wladyslaw_waza_w_posiadlosciach_hiszpanskich_1624_1625.html|url-status=dead}}</ref> പോളിഷ്-ലിത്വാനിയൻ കോമൺ‌വെൽത്തിൽ ഇറ്റാലിയൻ ഓപ്പറ അവതരിപ്പിച്ചതാണ് ഈ യാത്രയുടെ ഒരു ഫലം.<ref>''The Oxford Illustrated History of Opera'', ed. Roger Parker (1994): a chapter on Central and Eastern European opera by John Warrack, p. 240; ''The Viking Opera Guide'', ed. Amanda Holden (1993): articles on Polish composers, p. 174</ref> 1660 മുതൽ ഈ സമ്പ്രദായം അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിക്കുകയും,1840 കളിൽ വലിയ തോതിലുള്ള [[റെയിൽ‌ ഗതാഗതം]] വരുന്നതുവരെ സാധാരണ യാത്രാമാർഗ്ഗം പിന്തുടരുകയും ചെയ്തു. ആദ്യകാലങ്ങളിൽ ബ്രിട്ടീഷ് പ്രഭുക്കന്മാരും സമ്പന്നരായ ലാൻഡഡ് ജെന്റിയുമാണ് പ്രധാന യാത്രികർ. എന്നിരുന്നാലും, ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ [[പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ്‌ സഭകൾ|പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ്]] നോർത്തേൺ യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലെ സമ്പന്നരായ ചെറുപ്പക്കാരും, പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ രണ്ടാം പകുതി മുതൽ ചില തെക്കേ അമേരിക്കൻ, യുഎസ്, മറ്റ് വിദേശ യുവാക്കൾ എന്നിവരും സമാനമായ യാത്രകൾ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. റെയിൽ, സ്റ്റീംഷിപ്പ് യാത്രകൾ യാത്ര സുഗമമാക്കിയതിനുശേഷം കൂടുതൽ മധ്യവർഗത്തെ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നതിനായി ഈ പാരമ്പര്യം വിപുലീകരിച്ചു.{{cn}} 18, 19 നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ ഗ്രാൻഡ് ടൂർ ഉയർന്ന ക്ലാസ് വിദ്യാർത്ഥികളുടെ സ്റ്റാറ്റസ് ചിഹ്നമായി മാറി. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ, ക്ലാസിക് സംസ്കാരത്തിന്റെ മേധാവിത്വത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ജോഹാൻ ജോക്കിം വിൻകെൽമാന്റെ സിദ്ധാന്തങ്ങൾ യൂറോപ്യൻ അക്കാദമിക് ലോകത്ത് വളരെ പ്രചാരത്തിലായി. ഇറ്റലി, ഫ്രാൻസ്, ഗ്രീസ് എന്നിവ ക്ലാസിക് കലയുടെ മികച്ച ഉദാഹരണങ്ങൾ നൽകുന്നരാജ്യങ്ങളായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതിനാൽ, ഗ്രാൻഡ് ടൂറിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ ആ കേന്ദ്രങ്ങളിലായിരുന്നു. അവിടെ ഉയർന്ന ക്ലാസ് വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ക്ലാസിക് കലയുടെയും ചരിത്രത്തിന്റെയും അപൂർവ ഉദാഹരണങ്ങൾ കണ്ടെത്താൻ കഴിയുമായിരുന്നു.{{cn}} === ഒഴിവുസമയ യാത്രയുടെ ആവിർഭാവം === [[പ്രമാണം:Carl_Spitzweg_047.jpg|ലഘുചിത്രം| ''ഇംഗ്ലീഷ്‍മാൻ ഇൻ ദ ചംപഗ്ന.'' കാൾ സ്പിത്ജ്വെഗ് (സി. 1845)]] ഒഴിവു സമയ വിനോദയാത്രകൾ [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം|യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലെ]] [[വ്യവസായവിപ്ലവം|വ്യാവസായിക വിപ്ലവവുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വ്യാവസായിക ജനസംഖ്യയിൽ ഒഴിവുസമയം പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ച ആദ്യത്തെ യൂറോപ്യൻ രാജ്യം യുകെ ആണ്.<ref name="singh">{{Cite book|title=Fundamental of Tourism and Travel|last=Singh|first=L.K.|publisher=Isha Books|year=2008|isbn=978-81-8205-478-3|location=Delhi|page=189|chapter=Issues in Tourism Industry|chapter-url=https://books.google.com/books?id=mWf4PtzRmwUC&q=the%20first%20European%20country%20to%20promote%20leisure%20time%20to%20the%20increasing%20industrial%20population&pg=PA189}}</ref> തുടക്കത്തിൽ, ഇത് ഉൽപാദന യന്ത്രങ്ങളുടെ ഉടമകൾ, സാമ്പത്തിക പ്രഭുവർഗ്ഗം, ഫാക്ടറി ഉടമകൾ, വ്യാപാരികൾ എന്നിവർക്ക് ബാധകമായിരുന്നു. 1758 ൽ രൂപീകരിച്ച ആദ്യത്തെ ഔദ്യോഗിക യാത്രാ കമ്പനിയാണ് കോക്സ് & കിംഗ്സ്.<ref>{{Cite web|url=http://www.coxandkings.co.uk/aboutus-history.aspx|title=History: Centuries of Experience|access-date=23 December 2011|publisher=[[Cox & Kings]]|archive-date=2011-05-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20110525050010/http://www.coxandkings.co.uk/aboutus-history.aspx|url-status=dead}}</ref> == ടൂറിസം, സാംസ്കാരിക പൈതൃകം, യുനെസ്കോ == സാംസ്കാരികവും പ്രകൃതിദത്തവുമായ പൈതൃകം പലയിടത്തും ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ടൂറിസത്തിന്റെ പരമമായ അടിസ്ഥാനമാണ്. [[സാംസ്കാരിക വിനോദസഞ്ചാരം]] നിലവിലെ മെഗാട്രെൻഡുകളിൽ ഒന്നാണ്. വിനോദസഞ്ചാരത്തിന് സാംസ്കാരിക പൈതൃകം ആവശ്യമാണ് എങ്കിലും അത് പൈതൃകത്തെ അപകടത്തിലാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു എന്ന് അഭിപ്രായങ്ങളുണ്ട്. 1999 മുതൽ "ഐക്കോമോസ് - ഇന്റർനാഷണൽ കൾച്ചറൽ ടൂറിസം ചാർട്ടർ" ഈ പ്രശ്നങ്ങളെല്ലാം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു. പ്രാദേശിക ജനതയ്ക്ക് ഭാവിയിൽ ഈ സുപ്രധാന സാമ്പത്തിക അടിത്തറ നിലനിർത്തുന്നതിന് സാംസ്കാരിക പൈതൃകത്തിന്റെ സംരക്ഷണം ഉറപ്പാക്കുക എന്നതാണ് യുദ്ധമേഖലകളിൽ യുനെസ്കോയുടെ ശ്രദ്ധ. [[യുനെസ്കോ]], [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ]], [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ സമാധാന സേന|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സമാധാന സേന]], ബ്ലൂ ഷീൽഡ് ഇന്റർനാഷണൽ എന്നിവ തമ്മിൽ ശക്തമായ സഹകരണമുണ്ട്. ടൂറിസത്തിന്റെ അപകട ഫലങ്ങളിൽ നിന്നും യുദ്ധത്തിൽ നിന്നും ഒക്കെ സാംസ്കാരിക സ്വത്തുക്കളെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള വിപുലമായ അന്താരാഷ്ട്ര, ദേശീയ പരിഗണനകളും പഠനങ്ങളും പരിപാടികളും ഉണ്ട്.<ref>Rick Szostak: ''The Causes of Economic Growth: Interdisciplinary Perspectives.'' Springer Science & Business Media, 2009, {{ISBN|9783540922827}}; Markus Tauschek "Kulturerbe" (2013), p 166; Laurajane Smith "Uses of Heritage" (2006).</ref><ref>{{Cite web|url=http://portal.unesco.org/en/ev.php-URL_ID=15207&URL_DO=DO_TOPIC&URL_SECTION=201.html|title=UNESCO Legal Instruments: Second Protocol to the Hague Convention of 1954 for the Protection of Cultural Property in the Event of Armed Conflict 1999}}; Roger O’Keefe, Camille Péron, Tofig Musayev, Gianluca Ferrari "Protection of Cultural Property. Military Manual." UNESCO, 2016, p 73; [https://peacekeeping.un.org/en/action-plan-to-preserve-heritage-sites-during-conflict Action plan to preserve heritage sites during conflict - UNITED NATIONS, 12 Apr 2019] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220106044907/https://peacekeeping.un.org/en/action-plan-to-preserve-heritage-sites-during-conflict |date=2022-01-06 }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.krone.at/1911689|title=Austrian Armed Forces Mission in Lebanon|language=de}}; Jyot Hosagrahar: ''Culture: at the heart of SDGs.'' UNESCO-Kurier, April-Juni 2017.</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/world/shortcuts/2016/sep/27/dont-look-now-venice-tourists-locals-sick-of-you-cruise-liners|title=Don't look now, Venice tourists – the locals are sick of you|access-date=2018-05-10|last=Simon Osborne|date=2016-09-27|website=The Guardian|language=EN}}</ref> == വിവിധ തരത്തിലുള്ള ടൂറിസം തരങ്ങൾ == ===സാംസ്കാരിക ടൂറിസം=== {{main|സാംസ്കാരിക ടൂറിസം}} {{Unreferenced section}} [[File:Bekal fort12.jpg|thumb|[[ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവ്വേ ഓഫ് ഇന്ത്യ]]യുടെ സംരക്ഷണയിലുള്ള, [[ബേക്കൽ കോട്ട|ബേക്കൽ കോട്ടയ്ക്കുള്ളിലെ]] സന്ദർശകർ.]] ഒരു സ്ഥലത്തെ ദൃശ്യവും അദൃശ്യവുമായ സാംസ്കാരിക ആകർഷണങ്ങൾ ലക്ഷ്യമിട്ട് നടത്തുന്ന വിനോദസഞ്ചാരമാണ് [[സാംസ്കാരിക ടൂറിസം]]. സാംസ്കാരിക ടൂറിസം അനുഭവങ്ങളിൽ [[കല]], [[വാസ്തുവിദ്യ]], [[പുരാവസ്തുശാസ്ത്രം|പുരാവസ്തുക്കൾ]], [[ഭക്ഷണം]], [[ഉത്സവം|ഉത്സവങ്ങൾ]], ചരിത്രപരമോ പൈതൃകമോ ആയ ഇടങ്ങൾ, സ്മാരകങ്ങൾ, [[മ്യൂസിയം|മ്യൂസിയങ്ങൾ]], ദേശീയ പാർക്കുകൾ, വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങൾ, ആരാധനാലയങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം ഉൾപ്പെടുന്നു. ====പുരാവസ്തു ടൂറിസം==== {{main|പുരാവസ്തു ടൂറിസം}} [[പുരാവസ്തുശാസ്ത്രം|പുരാവസ്തുക്കളിൽ]] പൊതുതാൽപര്യവും ചരിത്രപരമായ സ്ഥലങ്ങളുടെ സംരക്ഷണവും ലക്ഷ്യമിടുന്ന സാംസ്കാരിക ടൂറിസത്തിന്റെ ഒരു രൂപമാണ് പുരാവസ്തു ടൂറിസം. ===കുളിനറി ടൂറിസം അഥവാ ഫുഡ്‌ ടൂറിസം=== {{main|കുളിനറി ടൂറിസം}} അടുത്തും അകലെയുമുള്ള അതുല്യവും അവിസ്മരണീയവുമായ ഭക്ഷണപാനീയങ്ങൾ അനുഭവിക്കാനുള്ള യാത്രയാണ് [[കുളിനറി ടൂറിസം]] അല്ലെങ്കിൽ ഫുഡ് ടൂറിസം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=http://www.worldfoodtravel.org|title=World Food Travel Association|access-date=October 8, 2017|publisher=World Food Travel Association|language=en-US}}</ref> ഇതിന്റെ ഒരു ഉപ വിഭാഗമാണ് [[വീഞ്ഞ്]] ആസ്വദിക്കാനുള്ള യാത്രയായ [[വൈൻ ടൂറിസം]]. [[കാലാവസ്ഥ]], താമസം, [[ദൃശ്യം|പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾ]] എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പം വിനോദസഞ്ചാര അനുഭവത്തിന്റെ സുപ്രധാന ഘടകമായി ഭക്ഷണവും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref name="McKercher">{{Cite journal|last=McKercher, Bob|last2=Okumus, Fevzi|last3=Okumus, Bendegul|date=2008|title=Food Tourism as a Viable Market Segment: It's All How You Cook the Numbers!|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-travel-tourism-marketing_2008_25_2/page/137|journal=Journal of Travel & Tourism Marketing|volume=25|issue=2|pages=137–148|doi=10.1080/10548400802402404}}</ref> === സുസ്ഥിര ടൂറിസം === സംസ്കാരം, പരിസ്ഥിതി, [[ജൈവവൈവിധ്യം|ജൈവ വൈവിധ്യങ്ങൾ]], ജീവിത പിന്തുണാ സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവ നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ സാമ്പത്തിക, സാമൂഹിക, സൗന്ദര്യാത്മക ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റാൻ കഴിയുന്ന തരത്തിൽ എല്ലാ വിഭവങ്ങളും കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിലേക്ക് നയിക്കുന്ന ഒന്നായി സുസ്ഥിര ടൂറിസത്തെ വിഭാവനം ചെയ്യുന്നു. ആഗോള ഹരിതഗൃഹ-വാതക ഉദ്‌വമനത്തിന്റെ 8% വിനോദ സഞ്ചാരത്തിൽ നിന്നാണ്, ഇതിൽ തന്നെ ഭൂരിഭാഗവും വിമാനയാത്രയിൽ നിന്നാണ്.<ref>{{cite journal|last1=Lenzen|first1=Manfred|last2=Sun|first2=Ya-Yen|last3=Faturay|first3=Futu|last4=Ting|first4=Yuan-Peng|last5=Geschke|first5=Arne|last6=Malik|first6=Arunima|date=7 May 2018|title=The carbon footprint of global tourism|journal=Nature Climate Change|publisher=Springer Nature Limited|volume=8|issue=6|pages=522–528|doi=10.1038/s41558-018-0141-x|issn=1758-6798|quote=[...] between 2009 and 2013, tourism's global carbon footprint has increased from 3.9 to 4.5 GtCO2e, four times more than previously estimated, accounting for about 8% of global greenhouse gas emissions. Transport, shopping and food are significant contributors. The majority of this footprint is exerted by and in high-income countries.|s2cid=90810502}}</ref> അതുപോലെ തന്നെ പ്രാദേശിക സമൂഹങ്ങൾക്കും അവരുടെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയ്ക്കും എല്ലായ്പ്പോഴും പ്രയോജനകരമല്ലാത്ത മറ്റ് പാരിസ്ഥിതികവും സാമൂഹികവുമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ എന്നിവയും ടൂറിസത്തിൽ നിന്ന് ഉണ്ടാകാം. ഇത്തരം പ്രശ്നങ്ങളുള്ളതിനാൽ ടൂറിസം വികസനം സുസ്ഥിരമായിരിക്കണമെന്ന് ഇപ്പോൾ പൊതുവായ അഭിപ്രായമുണ്ട്.<ref>Peeters P., Gössling S., Ceron J.P., Dubois G., Patterson T., Richardson R.B., Studies E. (2004). [http://www.mif.uni-freiburg.de/isb/ws2/report/peetersetal.pdf The Eco-efficiency of Tourism.]</ref> === എക്കോടൂറിസം === {{main|എക്കോടൂറിസം}} പരിസ്ഥിതി സൌഹൃദ ടൂറിസം എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇക്കോടൂറിസം ദുർബലവും, സ്വാഭാവികവും, സാധാരണയായി സംരക്ഷിതവുമായ പ്രദേശങ്ങളിലേക്കുള്ള ഉത്തരവാദിത്വത്തോടു കൂടിയ യാത്രകളാണ്. ഇത് യാത്രക്കാരനെ ബോധവൽക്കരിക്കുന്നതിനോടൊപ്പം, പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിനായി ഫണ്ട് നൽകുകയും, പ്രാദേശിക സമൂഹങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക വികസനത്തിനും രാഷ്ട്രീയ ശാക്തീകരണത്തിനും നേരിട്ട് പ്രയോജനം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു. സംരക്ഷിത പ്രദേശങ്ങളിൽ വളരെ സാധാരണമായ ഒരു മുദ്രാവാക്യമാണ് ''Take only memories and leave only footprints'' (''ഓർമ്മകൾ മാത്രം കൊണ്ടുപോവുക, കാൽപ്പാടുകൾ മാത്രം ഉപേക്ഷിക്കുക)'' എന്നത്.<ref>{{Cite web|url=http://pinterest.com/marymo393/take-only-memories-leave-only-footprints-chief-sea/|title=Morgan Gamble|access-date=9 June 2015|website=Pinterest}}</ref> ഇന്ത്യയിലെ തന്നെ ആദ്യത്തെ ആസൂത്രിത പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ വിനോദ സഞ്ചാര പദ്ധതിയാണ് കേരളത്തിലെ [[തെന്മല ഇക്കോ ടൂറിസം പദ്ധതി]].<ref>{{cite web|title=തെന്മല|url=https://www.keralatourism.org/malayalam/destination/thenmala-ecotourism/41|website=www.keralatourism.org|date=15 ഡിസംബർ 2020|access-date=2020-12-15|archive-date=2020-12-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20201215082047/https://www.keralatourism.org/malayalam/destination/thenmala-ecotourism/41|url-status=bot: unknown}}</ref> ഇതുകൂടാതെ അറുപതിൽ അധികം ഇക്കോടൂറിസം കേന്ദ്രങ്ങൾ കേരളത്തിലുണ്ട്.<ref>{{cite web |title=നിങ്ങളുടെ കാടുകയറ്റം നിയമപരമാണോ? സഞ്ചാരികൾ അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങൾ {{!}} Responsible Tourism{{!}} legal trekking{{!}} Monsoon Trekking{{!}} Travel Tips |url=https://www.mathrubhumi.com/travel/travel-info/kerala/kerala-eco-tourism-destinations-1.2357162 |website=www.mathrubhumi.com |date=15 ഡിസംബർ 2020 |access-date=2020-12-15 |archive-date=2020-12-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201215082729/https://www.mathrubhumi.com/travel/travel-info/kerala/kerala-eco-tourism-destinations-1.2357162 |url-status=bot: unknown }}</ref> === മതപരമായ ടൂറിസം === [[പ്രമാണം:Saint_Peter's_Basilica_facade,_Rome,_Italy.jpg|ലഘുചിത്രം| ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ മത ടൂറിസം സൈറ്റുകളിൽ ഒന്നായ [[സെന്റ് പീറ്റേഴ്സ് ബസലിക്ക|സെന്റ് പീറ്റേഴ്സ് ബസിലിക്ക]], [[വത്തിക്കാൻ നഗരം|വത്തിക്കാൻ സിറ്റി]], റോം,]] മതപരമായ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി നടത്തുന്ന യാത്രകൾ [[തീർത്ഥാടനം]] എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. മതപരമായ ആവശ്യത്തിന് മാത്രം പോകുന്ന തീർഥാടന കേന്ദ്രങ്ങളും, മതപരമായും വിനോദ സഞ്ചാരപരമായും ഒരു പോലെ പ്രാധാന്യമുള്ള തീർഥാടന കേന്ദ്രങ്ങളും ഉണ്ട്. വത്തിക്കാനിലെ സെന്റ് പീറ്റേഴ്സ് ബസിലിക്ക ആഗോള ക്രൈസ്തവവരുടെ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ്. സൗദി അറേബ്യയിലെ [[ഹജ്ജ്|ഹജ്]] മറ്റൊന്നാണ്. ഇവിടെ ഇസ്ലാം മതസ്ഥർ തീർത്ഥാടനം നടത്തുന്നു. ജെറുസലേം തീർഥാടനവുമെല്ലാം പൊതുവേ മതപരമായി മാത്രം പ്രാധാന്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://web-edition.sarvavijnanakosam.gov.in/index.php?title=%E0%B4%A4%E0%B5%80%E0%B4%B0%E0%B5%8D%E2%80%8D%E0%B4%A5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=തീർഥാടനം - സർവ്വവിജ്ഞാനകോശം|access-date=2023-07-17|archive-date=2023-07-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20230717073610/http://web-edition.sarvavijnanakosam.gov.in/index.php?title=%E0%B4%A4%E0%B5%80%E0%B4%B0%E0%B5%8D%E2%80%8D%E0%B4%A5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B4%A8%E0%B4%82|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite journal|url=https://doi.org/10.4000/viatourism.7949|title=Tourism and Religion|date=2022}}</ref> ഇന്ത്യയിൽ അതേസമയം ജൈനക്ഷേത്രമായ [[ഗോൾഡൻ ടെമ്പിൾ]], സിഖ് ആരാധനാലയമായ [[സുവർണ്ണക്ഷേത്രം|സുവർണ്ണ ക്ഷേത്രം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിനോദസഞ്ചാരത്തിനായും ആളുകൾ പോകാറുണ്ട്. കാശി വിശ്വനാഥ ക്ഷേത്രം, തിരുപ്പതി വെങ്കടേശ്വര ക്ഷേത്രം, കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, ജമ്മു കശ്മീരിലെ വൈഷ്ണോദേവി ക്ഷേത്രം, മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം, പഴനി ക്ഷേത്രം, തഞ്ചാവൂർ ബ്രഹ്‌ദീശ്വര ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ പ്രധാന ഹൈന്ദവ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രങ്ങളാണ്. തമിഴ് നാട്ടിലെ വേളാങ്കണ്ണി പള്ളി ഇന്ത്യയിലെ ഒരു പ്രധാന ക്രൈസ്തവ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ്. കേരളത്തിൽ [[ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം]], [[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം]], <ref>{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/sabarimala-temple/47|title=Sabarimala, Hill Temple of Lord Ayyappa, Pathanamthitta|access-date=2023-07-17|language=en}}</ref> ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ഏറ്റുമാനൂർ ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ എടുത്ത് പറയേണ്ടതാണ്. <ref>{{Cite web|url=https://www.karnatakatourism.org/tour-item/sri-mookambika-temple/|title=Mookambika Temple {{!}} Temple in karnataka|access-date=2023-07-17|language=en-GB|archive-date=2023-06-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20230606034648/https://karnatakatourism.org/tour-item/sri-mookambika-temple/|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.malayalamnewsdaily.com/node/201361/saudi/hajj-khalid-al-faisal|title=ഹാജിമാർക്ക് സഹായത്തിന് മൂന്നു ലക്ഷം ഉദ്യോഗസ്ഥർ -ഖാലിദ് അൽഫൈസൽ|access-date=2023-07-17|date=2019-07-30}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.tamilnadutourism.tn.gov.in/destinations/velankanni|title=Velankanni {{!}} Pilgrim Centre {{!}} Tamil Nadu Tourism|access-date=2023-07-17|last=Doe|first=John|language=en|archive-date=2023-12-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20231205182654/https://www.tamilnadutourism.tn.gov.in/destinations/velankanni|url-status=dead}}</ref> === പഠനയാത്രകൾ === {{main|പഠനയാത്ര}} അറിവ് നേടുന്നതിനായി ക്ലാസ് റൂം പരിതസ്ഥിതിക്ക് പുറത്തേക്കുള്ള യാത്രകളാണ് പഠനയാത്രകൾ. മറ്റൊരു രാജ്യം അല്ലെങ്കിൽ പ്രദേശം സന്ദർശിച്ച് സംസ്കാരത്തെക്കുറിച്ച് മനസിലാക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ ക്ലാസ് റൂമിനുള്ളിൽ പഠിച്ച കഴിവുകൾ മറ്റൊരു പരിതസ്ഥിതിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുകയും പ്രയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുക, സാമൂഹിക ജീവിതത്തിലേക്കുള്ള അടിസ്ഥാനപാഠങ്ങൾ പകരുക, സാമൂഹിക ഇടപെടലും ആശയ വിനിമയവും മെച്ചപ്പെടുത്തുക എന്നിവയെല്ലാം പഠന യാത്രകളുടെ ഭാഗമാണ്.<ref>{{Cite web|url=https://theknowledgereview.com/educational-tours-or-field-trips-as-a-benefit-to-students/|title=Educational Tours or Field Trips as a Benefit to Students|access-date=2023-07-17|date=2019-06-03|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2022/11/12/editorial-column-on-how-to-conduct-school-tour.html|title=പഠനയാത്ര പോകാം പുതുവഴിയേ|access-date=2023-07-17|last=കെ.വി.|first=മനോജ്|language=ml}}</ref> === മെഡിക്കൽ ആൻഡ് വെൽനസ് ടൂറിസം === {{main|മെഡിക്കൽ ടൂറിസം|വെൽനസ് ടൂറിസം}} ഒരു പ്രത്യേക മെഡിക്കൽ നടപടിക്രമത്തിനായി രാജ്യങ്ങൾക്കിടയിൽ കാര്യമായ വില വ്യത്യാസമുണ്ടാകുമ്പോൾ, (പ്രത്യേകിച്ചും [[തെക്കുകിഴക്കേ ഏഷ്യ|തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]], [[ഇന്ത്യ]], [[കിഴക്കൻ യൂറോപ്പ്]], [[ക്യൂബ]] , [[കാനഡ]]<ref>{{Cite web|url=http://www2.deloitte.com/ca/en/pages/life-sciences-and-healthcare/articles/evolving-medical-tourism-in-canada.html|title=Evolving medical tourism in Canada {{!}} Deloitte Canada|access-date=12 September 2016|website=Deloitte Canada}}</ref> എന്നീ രാജ്യങ്ങളിൽ) പ്രത്യേക മെഡിക്കൽ നടപടിക്രമങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് (ഉദാ. [[ദന്തവൈദ്യം|ദന്തചികിത്സ]]), വില അല്ലെങ്കിൽ നിയന്ത്രണങ്ങളിലുള്ള വ്യത്യാസങ്ങൾ പ്രയോജനപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള യാത്രയെ പലപ്പോഴും "മെഡിക്കൽ ടൂറിസം" എന്ന് വിളിക്കുന്നു. മറ്റു രാജ്യങ്ങളെക്കാൾ ചിലവ് കുറഞ്ഞതും എന്നാൽ ഗുണമേന്മയുള്ളതുമായ ചികിത്സ ലഭിക്കുന്നതുമായ മികച്ച ആശുപത്രികൾ ഈ മേഖലയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. തുർക്കി പോലെയുള്ള പല രാജ്യങ്ങളിലെ മികച്ച ആശുപത്രികൾ മെഡിക്കൽ ടൂറിസ്റ്റുകൾക്കായി എല്ലാവിധ സൗകര്യങ്ങളും ഒരുക്കി കൊടുക്കുന്നു. അതുവഴി ചികിത്സ ആവശ്യമുള്ള വിദേശികളെ ആകർഷിക്കുന്നു. മെഡിക്കൽ ടൂറിസത്തോടൊപ്പം ചേർത്ത് പറയുന്ന മറ്റൊന്നാണ് [[വെൽനസ് ടൂറിസം]]. രോഗത്തിനുള്ള ചികിൽസ എന്നതിന് പകരം ശാരീരികവും മാനസികവുമായ [[ആരോഗ്യം|ആരോഗ്യവും]] സൌഖ്യവും ലക്ഷ്യമിട്ട് നടത്തുന്ന യാത്രയാണ് ''വെൽനസ് ടൂറിസം'' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=http://www.travelmarketreport.com/articles/Wellness-Travel-10-Trends-for-2014-and-Beyond|title=Wellness Travel: 10 Trends for 2014 and Beyond|access-date=2013-12-01|last=Dimon|first=Anne|date=2013-10-24|publisher=Travelmarketreport.com}}</ref> ഇന്ത്യയിൽ മെഡിക്കൽ ടൂറിസം, വെൽനസ് ടൂറിസം, യോഗ, ആയുർവേദ ടൂറിസം, ഇന്ത്യൻ മെഡിസിൻ എന്നിവയുടെ ഉന്നമനത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന സർക്കാർ സ്ഥാപനമാണ് നാഷണൽ മെഡിക്കൽ ആൻഡ് വെൽനസ് ടൂറിസം ബോർഡ്.<ref>{{cite web |title=Medical & Wellness Tourism Board for India {{!}} IMTJ |url=https://www.imtj.com/news/medical-wellness-tourism-board-india/ |website=www.imtj.com |date=23 ജനുവരി 2021 |access-date=2021-01-23 |archive-date=2021-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210123080006/https://www.imtj.com/news/medical-wellness-tourism-board-india/ |url-status=bot: unknown }}</ref> മെഡിക്കൽ ടൂറിസം രംഗത്ത് നിന്നും കാര്യമായ വരുമാനം നേടുന്ന സംസ്ഥാനമാണ് കേരളം. 2018 ൽ, കേരളത്തിന്റെ ആകെടൂറിസം വരുമാനത്തിന്റെ 30%, ഏകദേശം 9000 കോടി രൂപയാണ് മെഡിക്കൽ ടൂറിസത്തിലൂടെ നേടിയത്.<ref name="മനോ"/> === സെക്സ് ടൂറിസം അഥവാ റൊമാന്റിക് ടൂറിസം === ലൈംഗിക പ്രവർത്തനങ്ങളിലോ അല്ലെങ്കിൽ അതുപോലെയുള്ള ബന്ധങ്ങളിലോ ഏർപ്പെടുക എന്ന ഉദ്ദേശ്യത്തോടെ വിദേശ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക്, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരു പ്രദേശത്തേക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്ന രീതിയെ സെക്‌സ് ടൂറിസം എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ചില രാജ്യങ്ങളിൽ ഇത് റൊമാന്റിക് ടൂറിസം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ദശലക്ഷക്കണക്കിന് [[ലൈംഗികത്തൊഴിലാളി|ലൈംഗികത്തൊഴിലാളികളെ]] ആഗോളതലത്തിൽ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന,<ref>{{cite journal|last1=Hannum|first1=Ann Barger|year=2002|title=Sex Tourism in Latin America|journal=ReVista: Harvard Review of Latin America|issue=Winter|access-date=6 October 2011|url=http://dev.drclas.harvard.edu/revista/articles/view/53|url-status=dead|archive-url=https://archive.today/20140904034255/http://dev.drclas.harvard.edu/revista/articles/view/53|archive-date=4 September 2014|df=dmy-all}}</ref> എയർലൈൻ, ടാക്‌സി, റസ്റ്റോറന്റ്, ഹോട്ടൽ വ്യവസായങ്ങൾ തുടങ്ങിയ സേവന വ്യവസായങ്ങൾക്ക് നേരിട്ട് പ്രയോജനം നൽകുന്ന ഒരു മൾട്ടി-ബില്യൺ ഡോളർ വ്യവസായമായാണ് സെക്‌സ് ടൂറിസം അറിയപ്പെടുന്നത്. സാമ്പത്തികമായി പിന്നോക്കം നിൽക്കുന്ന ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളായ [[തായ്‌ലാന്റ്]] (പ്രധാനമായും ബാങ്കോക്ക്, പട്ടായ, ഭുക്കറ്റ് തുടങ്ങിയവ), [[ഫിലിപ്പീൻസ്]] (പ്രധാനമായും [[മനില]], ബൊറാകേ, ഒലൊംഗാപ്പോ സിറ്റി, എയ്ഞ്ചൽസ് സിറ്റി എന്നിവ) [[വിയറ്റ്നാം]], [[കംബോഡിയ]], [[നേപ്പാൾ]] കൂടാതെ മധ്യ- തെക്കൻ അമേരിക്കൻ രാജ്യങ്ങളായ [[മെക്സിക്കോ]], [[ബ്രസീൽ]] തുടങ്ങിയവ ലോകത്തിൽ സെക്സ് അല്ലെങ്കിൽ റൊമാന്റിക് ടൂറിസത്തിൽ ഏറ്റവും മുന്നിൽ നിൽക്കുന്ന രാജ്യങ്ങളാണ്. യൂറോപ്പിൽ [[നെതർലന്റ്സ്|നെതർലന്റ്സ് (പ്രത്യേകിച്ച്]] [[ആംസ്റ്റർഡാം|ആംസ്റ്റർഡാം),]] [[സ്പെയിൻ]],[[ജർമ്മനി]] തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളും ഇക്കാര്യത്തിൽ മുൻപിലാണ്.<ref>{{cite web|url=http://www.unicef.es/contenidos/582/Kenia_Tourism_exploitation.pdf|title=La explotación sexual de menores en Kenia alcanza una dimensión horrible|access-date=6 October 2011|date=17 January 2007|publisher=Unicef España|location=Spain|language=fr|trans-title=The sexual exploitation of children in Kenya reaches a horrible dimension|archive-url=https://web.archive.org/web/20100324040911/http://www.unicef.es/contenidos/582/Kenia_Tourism_exploitation.pdf|archive-date=24 March 2010|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref>,<ref>{{cite web|url=http://www.protectionproject.org/brazil.doc|title=Brazil|access-date=20 December 2006|website=The Protection Project|archive-url=https://web.archive.org/web/20070928072006/http://www.protectionproject.org/brazil.doc|archive-date=28 September 2007|quote=Brazil is a major sex tourism destination. Foreigners come from Germany, Italy, the Netherlands, Spain, Latin America, and North America ...}}</ref><ref>{{cite news|first=Carmen J.|last=Gentile|title=Brazil cracks down on child prostitution|url=http://www.sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?file=/c/a/2005/02/05/MNG0TB6KQV1.DTL|work=San Francisco Chronicle|publisher=Chronicle foreign service|date=2 February 2006|quote=... young prostitutes strut in front of middle-aged American and European tourists ...|access-date=2022-04-08|archive-date=2007-01-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20070111023807/http://www.sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?file=%2Fc%2Fa%2F2005%2F02%2F05%2FMNG0TB6KQV1.DTL|url-status=dead}}</ref>,<ref>{{cite news|first=Serge F.|last=Kovaleski|title=Child Sex Trade Rises in Central America|url=http://www.latinamericanstudies.org/costarica/prostitution.htm|newspaper=[[The Washington Post]] foreign service|publisher=Washington Post foreign service|date=2 January 2000|access-date=20 December 2006|quote=... "an accelerated increase in child prostitution" in the country ... blamed largely on the unofficial promotion of sex tourism in Costa Rica over the Internet.}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.protectionproject.org/wp-content/uploads/2010/09/Costa-Rica.pdf|title=Costa Rica|access-date=20 December 2006|publisher=The Protection Project}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.awigp.com/default.asp?numcat=sextour2|title=Cuba: The Thailand of the Caribbean|access-date=20 December 2006|last=Zúñiga|first=Jesús|website=The New West Indian|archive-url=https://web.archive.org/web/20010423170117/http://awigp.com/default.asp?numcat=sextour2|archive-date=23 April 2001|url-status=dead}}</ref> ഡൊമിനിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്,<ref>{{cite web|url=http://www.drnights.com/latest-news-updates/162-sex-tourism-elaynee2-puj|title=Dominican Republic|access-date=20 December 2006|website=The Protection Project|archive-url=https://web.archive.org/web/20070928072009/http://www.protectionproject.org/dominican.doc|archive-date=28 September 2007|quote=The Dominican Republic is one of the most popular sex tourism destinations in the world, and it is advertised on the Internet as a "single man's paradise."|url-status=dead}}</ref>,<ref name="Menon">{{cite web|url=http://www.mensxp.com/sexuality/sexual/11941-top-5-sex-tourism-destinations-p4.html|title=MensXP, Top 5 Sex Tourism Destinations|access-date=8 December 2013|last=Menon|first=Mandovi|date=13 November 2012|website=MensXP}}</ref><ref>{{cite magazine|url=https://www.wired.com/news/ebiz/0,1272,44888,00.html|title=The Web, Where 'Pimps' Roam Free|access-date=20 December 2006|last=Scheeres|first=Julia|date=7 July 2001|magazine=Wired|publisher=CondéNet}}</ref> കെനിയ,<ref>{{cite web|url=https://abcnews.go.com/Travel/Story?id=5935427|title=Sun, Safaris and Sex Tourism in Kenya|access-date=25 October 2008|last=Hughes|first=Dana|website=Travel|publisher=ABC News|quote=Tourists Gone Wild: 'They Come Here They Think "I Can Be Whatever I Want to Be" and That's How They Behave'}}</ref> [[കൊളംബിയ]],<ref>{{cite web|url=http://goasia.about.com/cs/thailand/a/thailandsex.htm|title=Thailand's Sex Industry|access-date=20 December 2006|last=Cruey|first=Greg|website=About: Asia For Visitors|publisher=About (the New York Times Co.)|archive-url=https://web.archive.org/web/20061225004505/http://goasia.about.com/cs/thailand/a/thailandsex.htm|archive-date=25 December 2006|quote=Nowhere else is it so open and prevalent. Individual cities or regions have acquired a reputation as sex tourist destinations. Many of these have notable red-light districts, including de Wallen in Amsterdam, the Netherlands, Zona Norte in Tijuana, Mexico, Boy's Town in Nuevo Laredo, Mexico, Fortaleza and Rio de Janeiro in Brazil, Bangkok, Pattaya and Phuket in Thailand|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref> ക്യൂബ,<ref>{{cite web|url=http://media.elnuevoherald.com/smedia/2013/03/08/18/11/65hAf.So.84.pdf|title=Child Prostitution and Sex Tourism CUBA|access-date=2022-04-08|last=Taylor|first=Jacqueline|date=September 1995|website=Department of Sociology, University of Leicester, UK|publisher=ECPAT International|archive-url=https://web.archive.org/web/20140104204119/http://media.elnuevoherald.com/smedia/2013/03/08/18/11/65hAf.So.84.pdf|archive-date=2014-01-04|quote=In Cuba, the link between tourism and prostitution is perhaps more direct than in any other country which hosts sex tourists|url-status=dead}}</ref> [[ഇന്തോനേഷ്യ]] (പ്രത്യേകിച്ച് ബാലി)<ref>{{cite web|url=http://www.balidiscovery.com/messages/message.asp?Id=10100|title=Bali News: Sex and Drug Parties in Bali?|access-date=25 June 2016|website=balidiscovery.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20131215154957/http://www.balidiscovery.com/messages/message.asp?Id=10100|archive-date=15 December 2013|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite magazine|url=http://world.time.com/2013/10/15/ignorance-and-a-thriving-sex-industry-fuel-aids-explosion-on-bali/|title=Bali's 'Gigolos,' Carefree Sex Industry Lead to HIV Crisis|magazine=Time|first=Charlie|last=Campbell|date=15 October 2013|access-date=25 June 2016|via=world.time.com}}</ref> [[കെനിയ]]<ref name="OlderWhite">{{cite news|url=https://www.reuters.com/article/newsOne/idUSN2638979720071126|title=Older white women join Kenya's sex tourists|access-date=30 November 2007|last=Clarke|first=Jeremy|date=25 November 2007|work=Reuters}}</ref>[[ഡൊമിനിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്]], [[മലേഷ്യ]] ([[പെനാങ്ക് ദ്വീപ്|പെനാങ്ക്]], [[ക്വാല ലമ്പുർ]], ഇപോഹ് തുടങ്ങിയവ), [[കൊളംബിയ]] ഉൾപ്പെടെ നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ സെക്‌സ് ടൂറിസത്തിന്റെ ജനപ്രിയ കേന്ദ്രങ്ങളായി മാറിയിരിക്കുന്നു. ലൈസൻസ് ഉള്ള [[ലൈംഗികത്തൊഴിലാളി|ലൈംഗികത്തൊഴിലാളികൾ]] പല രാജ്യങ്ങളിലും കാണപ്പെടുന്നു. [[ലൈംഗികബന്ധത്തിലൂടെ പകരുന്ന രോഗങ്ങൾ]] തടയാൻ പുരുഷന്മാർക്കുള്ള ഗർഭനിരോധന ഉറ അഥവാ [[കോണ്ടം]], [[സ്ത്രീകൾക്കുള്ള കോണ്ടം]] അഥവാ ആന്തരിക കോണ്ടം, റബ്ബർ ദന്തമൂടികൾ തുടങ്ങിയ സുരക്ഷാമാർഗങ്ങളും ഇവിടങ്ങളിൽ സർക്കാർ നൽകി വരുന്നുണ്ട്. ലൈംഗികത്തൊഴിൽ നിയമപരമാക്കിയ രാജ്യങ്ങളിൽ ലൈംഗികദാരിദ്ര്യം അനുഭവിക്കുന്ന സമൂഹങ്ങളിൽ നിന്ന് ധാരാളം വിനോദ സഞ്ചാരികൾ എത്താറുണ്ട്. ഇതുവഴി വലിയ വരുമാനമാണ് ഈ രാജ്യങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യയിൽ സോനാഗച്ചി കൽകട്ടയിലെ സോനഗച്ചി, മുംബൈയിലെ കാമാത്തിപുര, അലഹബാധിലേ മീർഗുഞ്, ഡൽഹിയിലെ ഗർസ്ഷൻ ബാസ്ഷൻ റോഡ് തുടങ്ങിയവ സെക്സ് നടക്കുന്ന ഇടങ്ങളാണ്. ===കാർഷിക ടൂറിസം=== {{main|കാർഷിക ടൂറിസം}} കൃഷിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന വിനോദസഞ്ചാരമാണ് [[കാർഷിക ടൂറിസം]], അഗ്രിടൂറിസം അല്ലെങ്കിൽ അഗ്രൊടൂറിസം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഇന്ത്യൻ ജനസംഖ്യയുടെ 85 ശതമാനവും നേരിട്ടോ അല്ലാതെയോ കാർഷിക മേഖലയെയും അനുബന്ധ പ്രവർത്തനങ്ങളെയും ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നവരാണ്.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://madridge.org/journal-of-agriculture-and-environmental-sciences/mjaes-1000104.php|title=The Evolution of Agri-Tourism practices in India: Some Success Stories {{!}} Madridge Publishers|access-date=2021-01-12|date=2021-01-12|archive-date=2021-01-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112045426/https://madridge.org/journal-of-agriculture-and-environmental-sciences/mjaes-1000104.php|url-status=bot: unknown}}</ref> അതുപോലെ ഇന്ത്യയുടെ ജിഡിപിയുടെ 26 ശതമാനവും കാർഷിക മേഖലയിൽ നിന്നാണ്.<ref name=":0" /> അതിനാൽ തന്നെ ഇന്ത്യൻ സാമ്പത്തിക മേഖലയിൽ നിർണ്ണായക സ്വാധീനം ചെലുത്താൻ കഴിയുന്ന ഒരു വിനോദസഞ്ചാരമേഖലയാണ് കാർഷിക ടൂറിസം. === വിന്റർ ടൂറിസം === [[പ്രമാണം:Hollywood_Wax_Museum_-_Pigeon_Forge,_TN.jpg|ലഘുചിത്രം| ടെന്നസിയിലെ പീജിയൺ ഫോർജിലെ ഒരു വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രത്തിന്റെ ഉദാഹരണം]] 1860 കളിൽ [[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിറ്റ്‌സർലൻഡിലെ]] സെന്റ് മോറിറ്റ്‌സ് ശൈത്യകാല ടൂറിസത്തിന്റെ തൊട്ടിലായി മാറി. ഹോട്ടൽ മാനേജർ ജോഹന്നാസ് ബദ്രത് ഇംഗ്ലണ്ടിൽ നിന്നുള്ള ചില വേനൽക്കാല അതിഥികളെ മഞ്ഞുകാലത്തെ കാഴ്ചകൾ ക്ഷണിക്കുക വഴി ഒരു ജനപ്രിയ പ്രവണതയ്ക്ക്തുടക്കം കുറിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=http://www.stmoritz.ch/en/winter/village/spirit-history/birthplace-of-winter-tourism.html|title=Birthplace of winter tourism|archive-url=https://web.archive.org/web/20131017122131/http://www.stmoritz.ch/en/winter/village/spirit-history/birthplace-of-winter-tourism.html|archive-date=17 October 2013}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.kulmhotel-stmoritz.ch/en/portrait/tradition-history/early-winter-tourism.html|title=Early Winter Tourism|access-date=23 December 2011|website=Tradition & History|publisher=Kulm Hotel|location=[[St. Moritz]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20111219230025/http://www.kulmhotel-stmoritz.ch/en/portrait/tradition-history/early-winter-tourism.html|archive-date=19 December 2011}}</ref> === ടെക്സ്റ്റൈൽ ടൂറിസം === ടെക്സ്റ്റൈൽ ടൂറിസം എന്നത് തുണിത്തരങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സ്ഥലങ്ങൾ അനുഭവിക്കാൻ യാത്ര ചെയ്യുന്ന ആളുകളെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. വ്യത്യസ്ത തുണിത്തരങ്ങൾ, നെയ്ത് പ്രക്രിയ, നെയ്ത്ത് പരിശീലനം, കൈത്തറി, ഗ്രാമീണ കരകൌശലം എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന സാങ്കേതികതകളെക്കുറിച്ച് അറിവ് നൽകുന്നതോടൊപ്പം, [[ജയ്‌പൂർ|ജയ്പൂർ]], [[മൈസൂരു|മൈസൂർ]], [[വാരാണസി|വാരണാസി]], [[കാഞ്ചീപുരം]] പോലെയുള്ള നെയ്തുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചരിത്രപരമായ സ്ഥലങ്ങൾ അനുഭവിക്കാനുള്ള യാത്രയും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref>Tourism Review International, Volume 8, Number 4, 2005, pp. 323-338(16)</ref><ref>telegraphindia.com/india/textile-circuit-on-tourist-map/cid/1473289</ref><ref>{{Cite journal|doi=10.1088/1755-1315/213/1/012012|title=Textile Tourism Image as an Identity of Cigondewah in Bandung City|year=2018|last=Wijaya|first=Karto|last2=Permana|first2=Asep Yudi|journal=Iop Conference Series: Earth and Environmental Science|volume=213|issue=1|page=012012|bibcode=2018E&ES..213a2012W}}</ref> === ഫിലിം ടൂറിസം === {{main|ഫിലിം ടൂറിസം}} [[File:Ramoji Film City, Hyderabad - views from Ramoji Film City (5).JPG|thumb|റാമോജി ഫിലിം സിറ്റിയിലെ സന്ദർശകർ]] ഫിലിം, ടെലിവിഷൻ ലൊക്കേഷനുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന ടൂറിസത്തിന്റെ ഒരു രൂപമാണ് ഫിലിം ടൂറിസം അല്ലെങ്കിൽ മൂവി ടൂറിസം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഫിലിം ടൂറിസത്തിന് പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ഒരു പ്രധാന സ്ഥാപനമാണ് ഹൈദരാബാദിലെ [[റാമോജി ഫിലിം സിറ്റി]]. വിജയ ചിത്രമായ [[ബാഹുബലി 2: ദ കൺക്ലൂഷൻ|ബാഹുബലി]]യുടെ സെറ്റ് പൊളിച്ചുമാറ്റാതെ നിലനിർത്തി വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കായി തുറന്ന് കൊടുത്തത് ഒരു ഉദാഹരണമാണ്.<ref>{{cite web |title=Baahubali Sets Retained By Ramoji Film City For Tourist Attraction |url=https://www.ndtv.com/entertainment/baahubali-sets-retained-by-ramoji-film-city-for-tourist-attraction-1770617 |website=www.ndtv.com |publisher=NDTV |date=15 ഡിസംബർ 2020 |access-date=2020-12-15 |archive-date=2020-12-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201215073257/https://www.ndtv.com/entertainment/baahubali-sets-retained-by-ramoji-film-city-for-tourist-attraction-1770617 |url-status=bot: unknown }}</ref> === ഇവന്റ് ടൂറിസം === ഒരു പ്രദേശത്തെ ഒരു പ്രധാന പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതിന് ആയി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ടൂറിസം ആണ് ഈവന്റ് ടൂറിസം.<ref>{{Citation|last=Getz|first=Don|title=Festival and event, tourism|date=2014|url=https://doi.org/10.1007/978-3-319-01669-6_84-1|work=Encyclopedia of Tourism|pages=1–4|editor-last=Jafari|editor-first=Jafar|publisher=Springer International Publishing|language=en|doi=10.1007/978-3-319-01669-6_84-1|isbn=978-3-319-01669-6|access-date=2023-07-17|editor2-last=Xiao|editor2-first=Honggen}}</ref> ഈവ്ന്റ് ടൂറിസത്തിന്റെ ഒരു മികച്ച ഉദഹരണമാണ് [[ദുബായ് ഷോപ്പിങ് ഫെസ്റ്റിവൽ|ദുബായ് ഷോപ്പിങ് ഫെസ്റ്റിവലുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ട് നടത്തുന്ന ടൂർ പാക്കേജുകൾ.<ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/business/2022/12/16/dubai-shopping-festival-begins.html|title=ദുബായ് ഷോപ്പിങ് ഫെസ്റ്റിവലിന് തുടക്കം|access-date=2023-07-17|last=|language=ml}}</ref> അന്താരാഷ്ട്ര സമകാലീന കലാ മേളയായ [[കൊച്ചി-മുസിരിസ് ബിനാലെ]]യുമായി ബന്ധപ്പെട്ടും വിനോദ സഞ്ചാരം നിലവിലുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://www.thehindubusinessline.com/news/variety/air-india-to-associate-with-kochi-muziris-biennale-as-official-travel-partners/article66291549.ece|title=Air India to associate with Kochi Muziris Biennale as official travel partners|access-date=2023-07-17|date=2022-12-22|language=en}}</ref> === ഡാർക്ക് ടൂറിസം === {{main|ഡാർക്ക് ടൂറിസം}} [[പ്രമാണം:Poland_-_Czermna_-_Chapel_of_Skulls_-_interior_06.jpg|ലഘുചിത്രം| [[ഡാർക്ക് ടൂറിസം|ഡാർക്ക് ടൂറിസത്തിന്റെ]] ഒരു ഉദാഹരണമാണ് [[പോളണ്ട്|പോളണ്ടിലെ]] സ്കൾ ചാപ്പൽ . ഇതിന്റെ ആന്തരിക മതിലുകളും സീലിംഗും അടിത്തറയും മനുഷ്യ അസ്ഥികളും തലയോട്ടികളും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത്തരത്തിലുള്ള [[യൂറോപ്പ്|യൂറോപ്പിലെ]] ആറിൽ ഒന്നും, പോളണ്ടിലെ ഒരേയൊരു സ്മാരകവും ഇതാണ്.]] പ്രത്യേക താൽപ്പര്യമുള്ള ഒരു മേഖലയെന്ന് ലെന്നൻ ആൻഡ് ഫോളി (2000)<ref>{{Cite web|url=http://www.worldwidewords.org/turnsofphrase/tp-dar2.htm|title=Dark Tourism|access-date=9 April 2010|last=Quinion|first=Michael|date=26 November 2005|website=World Wide Words}}</ref> <ref>{{Cite book|title=Dark Tourism|url=https://archive.org/details/darktourism0000lenn|last=Lennon|first=J. John|last2=Foley|first2=Malcolm|publisher=Continuum|year=2000|isbn=978-0-8264-5063-0|location=London|oclc=44603703}}</ref> വിശേഷിപ്പിച്ച ഒന്നാണ് [[ഡാർക്ക് ടൂറിസം]]. മരണത്തോടും ദുരന്തത്തോടും ചരിത്രപരമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ സന്ദർശിക്കുന്നതാണ് ഡാർക്ക് ടൂറിസം അല്ലെങ്കിൽ ഗ്രീഫ് ടൂറിസം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്.<ref name="times">{{cite web |title=Dark tourism in India, list of dark tourism sites {{!}} Times of India Travel |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/destinations/dark-tourism-in-indiawalking-through-the-alleys-of-indias-dark-past/as66107504.cms |website=timesofindia.indiatimes.com |date=12 ഫെബ്രുവരി 2020 |access-date=2020-12-16 |archive-date=2020-02-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200212163408/https://timesofindia.indiatimes.com/travel/destinations/dark-tourism-in-indiawalking-through-the-alleys-of-indias-dark-past/as66107504.cms |url-status=bot: unknown }}</ref> മനുഷ്യരുടെ കഷ്ടപ്പാടുകളും രക്തച്ചൊരിച്ചിലുകളും ഓർമ്മപ്പെടുത്തുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ ഡാർക്ക് ടൂറിസത്തിന്റെ ഉപവിഭാഗങ്ങളാണ്. യുദ്ധക്കളങ്ങൾ, ഭയാനകമായ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ ഇടങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ [[വംശഹത്യ|വംശഹത്യകൾ]] നടന്ന സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിവ പോലുള്ള "ഇരുണ്ട" സൈറ്റുകളിലേക്കുള്ള സന്ദർശനങ്ങൾ ഈ തരത്തിലുള്ള ടൂറിസത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite book|title=Tourism: Principles and Practice|last=Cooper|first=Chris|publisher=[[Pearson Education]]|year=2005|isbn=978-0-273-68406-0|edition=3rd|location=Harlow|oclc=466952897|display-authors=etal}}</ref> [[ഉത്തരാഖണ്ഡ്|ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ]] [[രൂപ്കുണ്ഡ് തടാകം]], [[ഡൽഹി]]യിലെ [[ഗാന്ധി സ്മൃതി]] മണ്ഡപം, [[ഗുജറാത്ത്|ഗുജറാത്തിലെ]] ഭുജ്, [[ആന്തമാൻ നിക്കോബാർ ദ്വീപുകൾ|ആന്ഡമാൻ നിക്കോബാർ ദ്വീപുകളിലെ]] [[സെല്ലുലാർ ജയിൽ]], [[ജാലിയൻവാല ബാഗ്]] എന്നിവ ഇന്ത്യയിലെ ഡാർക്ക് ടൂറിസം സൈറ്റുകളാണ്.<ref name="times"/> === ഡൂം ടൂറിസം === [[പ്രമാണം:Perito_Moreno_Glacier_Patagonia_Argentina_Luca_Galuzzi_2005.JPG|ലഘുചിത്രം| പെരിറ്റോ മൊറേനോ ഗ്ലേസിയർ, പാറ്റഗോണിയ, [[അർജന്റീന]]]] "ടൂറിസം ഓഫ് ഡൂം" അല്ലെങ്കിൽ "ലാസ്റ്റ് ചാൻസ് ടൂറിസം" എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന ഈ പ്രവണതയിൽ, പാരിസ്ഥിതികമോ മറ്റ് ഭീഷണികളോ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കുള്ള (ഉദാ: [[കിളിമഞ്ചാരോ കൊടുമുടി|കിളിമഞ്ചാരോ പർവതത്തിന്റെ]] ഹിമപാതങ്ങൾ, പാറ്റഗോണിയയിലെ ഉരുകുന്ന ഹിമാനികൾ അല്ലെങ്കിൽ [[ഗ്രേറ്റ് ബാരിയർ റീഫ്]] ) യാത്ര ഉൾപ്പെടുന്നു.ആഗോളതാപനം, അമിത ജനസംഖ്യ അല്ലെങ്കിൽ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം പോലുള്ള പാരിസ്ഥിതിക ഘടകങ്ങളാൽ ഈ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ പലതും ഭീഷണിയാണെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ സുസ്ഥിര ടൂറിസവുമായോ ഇക്കോടൂറിസവുമായോ ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവണതയാണ് ഇതിനെ ചിലർ കാണുന്നത്. ഭീഷണി നേരിടുന്ന പല സ്ഥലങ്ങളിലേക്കുള്ള യാത്ര ഒരു വ്യക്തിയുടെ [[കാർബൺ ഫൂട്ട്പ്രിന്റ്|കാർബൺ ഫൂട്ട്പ്രിന്റുകൾ]] വർദ്ധിപ്പിക്കുമെന്നും ഭീഷണി നേരിടുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ ഇതിനകം നേരിടുന്ന പ്രശ്‌നങ്ങൾ വേഗത്തിലാക്കുന്നുവെന്നും മറ്റുള്ളവർ ആശങ്കപ്പെടുന്നു.<ref>Lemelin, H., Dawson, J., & Stewart, E.J. (Eds.). (2013). Last chance tourism: adapting tourism opportunities in a changing world. Routledge.</ref><ref>Frew, E. (2008). Climate change and doom tourism: Advertising destinations 'before they disappear'. In J. Fountain & K. Moore (Chair), Symposium conducted at the meeting of the New Zealand Tourism & Hospitality Research Conference.</ref><ref>Tsiokos, C. (2007). Doom tourism: While supplies last. Population Statistics.</ref><ref>Hall, C.M. (2010). Crisis events in tourism: subjects of crisis in tourism. Current Issues in Tourism, 13(5), 401–17.</ref> <ref>Olsen, D.H., Koster, R.L., & Youroukos, N. (2013). 8 Last chance tourism?. Last Chance Tourism: Adapting Tourism Opportunities in a Changing World, 105.</ref> ===വാർ ടൂറിസം=== കാണാൻ മാത്രമായൊ ചരിത്രപഠനങ്ങൾക്കു വേണ്ടിയോ ആയി സജീവമായതോ അല്ലാത്തതോ ആയ യുദ്ധമേഖലകളിലേക്കുള്ള വിനോദ യാത്രയാണ് വാർ ടൂറിസം.<ref name="വാർ">{{cite web |title=War Tourism |url=https://www.outlookindia.com/website/story/war-tourism/291827 |website=www.outlookindia.com |date=17 ഏപ്രിൽ 2017 |access-date=2020-12-16 |archive-date=2017-04-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170417123855/https://www.outlookindia.com/website/story/war-tourism/291827 |url-status=bot: unknown }}</ref> [[ഇറാഖ്]], [[സൊമാലിയ]], [[സിറിയ]], [[ഇസ്രായേൽ]] എന്നിങ്ങനെയുള്ള രാജ്യങ്ങളിലെ യുദ്ധമേഖലകൾ, ബോർഡറുകൾ, സംഘട്ടന മേഖലകൾ എന്നിങ്ങനെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് പ്രത്യേക യാത്രാ പാക്കേജുകൾ നൽകുന്ന യഥാർത്ഥ യാത്രാ കമ്പനികൾ പോലുമുണ്ട്.<ref name="വാർ"/> === ബഹിരാകാശ ടൂറിസം === ഉയർന്നുവരുന്ന ഒരു ടൂറിസം മേഖലയാണ് ബഹിരാകാശ ടൂറിസം. ബഹിരാകാശ ടൂറിസത്തെക്കുറിച്ചുള്ള 2010 ലെ ഒരു റിപ്പോർട്ട് 2030 ഓടെ ഇത് ഒരു ബില്യൺ ഡോളർ വിപണിയായി മാറുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://www.faa.gov/news/updates/media/Economic%20Impact%20Study%20September%202010_20101026_PS.pdf|title=The Economic Impact of Commercial Space Transportation on the U. S Economy in 2009|access-date=5 May 2012|date=September 2010|publisher=Federal Aviation Administration|page=11}}</ref> === കായിക വിനോദസഞ്ചാരം === 19-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ യൂറോപ്പിൽ എത്തിയ വ്യവസായവൽക്കരണത്തെ തുടർന്നാണ് കായിക വിനോദസഞ്ചാരം അഥവാ സ്പോർട്സ് ടൂറിസം കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടുന്നത്.<ref>{{Cite journal|url=https://www.ijhssi.org/papers/vol8(6)/Series-1/A0806010107.pdf|title=Development of sports tourism|last=Zarotis|first=George F.|date=June 2019|journal=International Journal of Humanities and Social Science Invention}}</ref> റഗ്ബി, [[ഒളിമ്പിക്സ്]], [[കോമൺവെൽത്ത് ഗെയിംസ്|കോമൺ‌വെൽത്ത് ഗെയിംസ്]], [[ലോകകപ്പ്‌ ഫുട്ബോൾ|ഫിഫ ലോകകപ്പ് എന്നിവ]] പോലുള്ള ഇവന്റുകൾ സ്പെഷ്യലിസ്റ്റ് ട്രാവൽ കമ്പനികൾക്ക് ഔദ്യോഗിക ടിക്കറ്റ് വിഹിതം നേടാനും തുടർന്ന് വിമാനങ്ങൾ, ഹോട്ടലുകൾ, ഉല്ലാസയാത്രകൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന പാക്കേജുകളിൽ വിൽക്കാനും പ്രാപ്തമാക്കി. === ഡിഎൻ‌എ ടൂറിസം === ഡി‌എൻ‌എ ടെസ്റ്റിംഗിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ടൂറിസമാണ് ഡി‌എൻ‌എ ടൂറിസം. ഈ ടൂറിസ്റ്റുകൾ അവരുടെ വിദൂര ബന്ധുക്കളെയോ അവരുടെ പൂർവ്വികർ വന്ന സ്ഥലങ്ങളോ ബന്ധുക്കൾ താമസിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളൊക്കെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഡിഎൻ‌എ പരിശോധന 2019 ൽ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന പ്രവണതയായി മാറിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://www.nbcnews.com/better/pop-culture/why-dna-travel-may-be-big-travel-trend-2019-ncna942161|title=Why DNA tourism may be the big travel trend of 2019|access-date=7 October 2019|website=NBC News|language=en}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.vox.com/the-highlight/2019/9/18/20862468/heritage-african-american-ancestry-23-and-me-dna-testing|title="Heritage travel" is surging in the era of DNA testing. It has a special significance for black Americans.|access-date=7 October 2019|last=Okona|first=Nneka M.|date=18 September 2019|website=Vox|language=en}}</ref> ===ബർത്ത് ടൂറിസം=== പ്രസവത്തിനായി മറ്റൊരു രാജ്യത്തേക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്ന രീതിയാണ് ബർത്ത് ടൂറിസം. ബർത്ത്‍റൈറ്റ് സിറ്റിസൺഷിപ്പ് ഉള്ള രാജ്യത്ത് ജനിക്കുകവഴി ആ രാജ്യത്ത് കുട്ടിക്ക് പൗരത്വം നേടുക എന്നതാണ് ബർത്ത് ടൂറിസത്തിന്റെ പ്രധാന ഉദ്ദേശ ലക്ഷ്യം. ബർത്ത് ടൂറിസത്തിന്റെ മറ്റ് കാരണങ്ങൾ, പൊതുവിദ്യാലയത്തിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം, ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം, ഭാവിയിൽ മാതാപിതാക്കൾക്കുള്ള സ്പോൺസർഷിപ്പ്,<ref>{{Cite journal |journal=Virginia Journal of Social Policy & the Law |url=http://vjspl.org/wp-content/uploads/2019/02/4-Made-in-America-ET-2.9.pdf |title=MADE IN AMERICA: MEDICAL TOURISM AND BIRTH TOURISM LEADING TO A LARGER BASE OF TRANSIENT CITIZENSHIP |volume=22.1 |language=en |access-date=2020-11-24 |first=Tyler |last=Grant |archive-date=2021-04-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210414232743/http://vjspl.org/wp-content/uploads/2019/02/4-Made-in-America-ET-2.9.pdf |url-status=dead }}</ref> അല്ലെങ്കിൽ ചൈന പോലെയുള്ള രാജ്യങ്ങളിൽ നിലവിലുള്ള ടൂ-ചൈൾഡ് പോളിസിയുടെ ലംഘനം എന്നിവയാണ്. == ആഘാതം == === പാരിസ്ഥിതിക പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ === ടൂറിസം പ്രവർത്തനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പാരിസ്ഥിതിക പ്രത്യാഘാതങ്ങളിൽ വാഹന, വിമാന യാത്രയിൽ നിന്നുള്ള ഹരിതഗൃഹ വാതക ഉദ്‌വമനം, ജനപ്രിയ സ്ഥലങ്ങളിലെ മാലിന്യങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://newrepublic.com/article/156307/tourism-dieand-wont|title=Why Tourism Should Die—and Why It Won't|website=Chuck Thompson|publisher=The New Republic}}</ref> === നിയമവിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ === [[വംശനാശ ഭീഷണി നേരിടുന്ന ജീവികൾ|വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന ജീവജാലങ്ങൾ]] അല്ലെങ്കിൽ ചില സാംസ്കാരിക കരകൌശല വസ്തുക്കൾ എന്നിവയുടെ വ്യാപാരം, നിയമവിരുദ്ധമായ ലൈംഗിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവ പോലുള്ള പ്രവർത്തികൾ ചിലപ്പോൾ ടൂറിസവുമായും ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. <ref>Biagi, Bianca, and Claudio Detotto. "Crime as tourism externality." Regional Studies 48.4 (2014): 693-709.</ref> == വളർച്ച == അന്താരാഷ്ട്ര ടൂറിസം മേഖല ശരാശരി 4% വാർഷിക നിരക്കിൽ വളർച്ച കൈവരിക്കുമെന്ന് [[യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസ് വേൾഡ് ടൂറിസം ഓർഗനൈസേഷൻ|ലോക ടൂറിസം ഓർഗനൈസേഷൻ]] (യുഎൻ‌ഡബ്ല്യുടിഒ) പ്രവചിക്കുന്നു. <ref name="predict">{{Cite web|url=http://www.world-tourism.org/market_research/facts/market_trends.htm|title=Long-term Prospects: Tourism 2020 Vision|year=2004|publisher=World Tourism|archive-url=https://web.archive.org/web/20040619001112/http://www.world-tourism.org/market_research/facts/market_trends.htm|archive-date=19 June 2004}}</ref> [[ഇകൊമേഴ്സ്|ഇ-കൊമേഴ്‌സിന്റെ]] വരവോടെ ടൂറിസം ഉൽ‌പ്പന്നങ്ങൾ‌ ഇൻറർ‌നെറ്റിലെ പ്രധാന ട്രേഡഡ് ഇനങ്ങളായി മാറിയിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=https://www.statista.com/topics/2704/online-travel-market/|title=Online travel market - Statistics & Facts|last=Lock|first=S.|date=3 July 2018|website=Statista}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.statista.com/statistics/499694/forecast-of-online-travel-sales-worldwide/|title=Digital travel sales worldwide from 2014 to 2020|last=Statista Research Department|date=23 July 2019|website=Statista}}</ref> ചെറുകിട ഓപ്പറേറ്റർമാർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ടൂറിസം ദാതാക്കൾക്ക് (ഹോട്ടലുകൾ, എയർലൈൻസ് മുതലായവ) അവരുടെ സേവനങ്ങൾ നേരിട്ട് ലഭ്യമാക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിലും, ടൂറിസം ഉൽ‌പ്പന്നങ്ങളും സേവനങ്ങളും ഇടനിലക്കാർ വഴിയും ലഭ്യമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite journal|last=Lu|first=Jie|last2=Lu|first2=Zi|date=1 July 2004|title=Development, Distribution and Evaluation of Online Tourism Services in China|journal=Electronic Commerce Research|language=en|volume=4|issue=3|pages=221–39|doi=10.1023/B:ELEC.0000027981.81945.2a|issn=1389-5753}}</ref> <ref>{{Cite journal|last=Karanasios|first=Stan|last2=Burgess|first2=Stephen|date=1 March 2008|title=Tourism and internet adoption: a developing world perspective|journal=International Journal of Tourism Research|language=en|volume=10|issue=2|pages=169–82|doi=10.1002/jtr.649|issn=1522-1970}}</ref> ==ഇതും കാണുക== * [[ഇന്ത്യയിലെ വിനോദസഞ്ചാരം]] * [[കേരളത്തിലെ വിനോദസഞ്ചാരം]] * [[ഇന്ത്യയിലെ വിനോദസഞ്ചാരകേന്ദ്രങ്ങളുടെ പട്ടിക]] == അവലംബം == {{Reflist}} {{Tourism|state=collapsed}} [[വർഗ്ഗം:വിനോദസഞ്ചാരം| ]] q41kh0f2f2oegbqwxhmatsnb4wzius7 0 531618 4617167 4080574 2026-05-04T10:21:53Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617167 wikitext text/x-wiki {{PU|Wellness tourism}} [[File:Trigarbha Kudi In PAHRC.jpg|thumb|കായകൽപ്പ ചികിത്സക്കുള്ള ത്രിഗർഭ കുടി. പാലപ്പുറം പടിഞ്ഞാറെക്കര ആയുർവ്വേദ ആശുപത്രി]] ശാരീരികവും മാനസികവും ആത്മീയവുമായ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെ, ശാരീരികവും മാനസികവുമായ [[ആരോഗ്യം|ആരോഗ്യവും]] സൌഖ്യവും ലക്ഷ്യമിട്ട് നടത്തുന്ന യാത്രയാണ് '''വെൽനസ് ടൂറിസം''' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്. <ref>{{Cite web|url=http://www.travelmarketreport.com/articles/Wellness-Travel-10-Trends-for-2014-and-Beyond|title=Wellness Travel: 10 Trends for 2014 and Beyond|access-date=2013-12-01|last=Dimon|first=Anne|date=2013-10-24|publisher=Travelmarketreport.com}}</ref> ആരോഗ്യ താൽപ്പര്യങ്ങൾ സഞ്ചാരിയെ പ്രചോദിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ വെൽനസ് ടൂറിസം പലപ്പോഴും [[മെഡിക്കൽ ടൂറിസം|മെഡിക്കൽ ടൂറിസവുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നുവെങ്കിലും, രോഗങ്ങൾ ഒന്നും ഇല്ലാതെ തന്നെ ആരോഗ്യവും ജീവിത നിലവാരവും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനാണ് വെൽനസ് ടൂറിസ്റ്റുകൾ ശ്രദ്ധിക്കുന്നത്, അതേസമയം മെഡിക്കൽ ടൂറിസ്റ്റുകൾ രോഗനിർണയം നടത്തിയ രോഗത്തിന് ചികിത്സ സ്വീകരിക്കുന്നതിന് ആണ് സഞ്ചരിക്കുന്നത്. വെൽനസ് ടൂറിസം രംഗത്ത് കാര്യമായ സംഭാവന നൽകുന്ന ഒരു പ്രദേശമാണ് കേരളം. പരമ്പരാഗത ചികിൽസ തേടി കേരളത്തിലെത്തുന്നവരുടെ എണ്ണം വളരെ വലുതാണ്.<ref>{{cite web |title=ആരാഗ്യ ടൂറിസം രംഗത്തിന് സർക്കാർ കൂടുതൽ ഊന്നൽ നൽകും - മന്ത്രി കടകംപള്ളി സുരേന്ദ്രൻ |url=http://www.kairalynews.com/news/19672 |website=www.kairalynews.com |date=22 ജനുവരി 2021 |access-date=2021-01-22 |archive-date=2021-01-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210122044951/http://www.kairalynews.com/news/19672 |url-status=bot: unknown }}</ref> ഇത്തരത്തിൽ ഉള്ള ടൂറിസം പല പുതിയ പാഠ്യ പദ്ധതികൾ തുടങ്ങുന്നതിലേക്കും നയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ശ്രീശങ്കരാചാര്യ സർവകലാശാലയുടെ ഏറ്റുമാനൂർ പ്രാദേശികകേന്ദ്രം നടത്തുന്ന പോസ്റ്റ് ഗ്രാജ്വേറ്റ് ഡിപ്ലോമാ ഇൻ വെൽനസ് ആൻഡ് സ്പാ, ഡിപ്ലോമ ഇൻ ആയുർവേദ പഞ്ചകർമ ആൻഡ് ഇന്റർനാഷണൽ സ്പാ തെറാപ്പി എന്നിങ്ങനെയുള്ള കോഴ്സുകൾ വെൽനസ് ടൂറിസത്തിന്റെ ഭാവി സാധ്യതകൾ മുന്നിൽ കണ്ട് ആരംഭിച്ചിട്ടുള്ള കോഴ്സുകളാണ്.<ref>{{cite web |title=ടൂറിസംരംഗത്ത് പുത്തൻ തൊഴിൽസാധ്യതയുമായി സ്പായും വെൽനസും {{!}} Wellness and spa{{!}} jobs in tourism sector |url=https://www.mathrubhumi.com/careers/features/wellness-and-spa-job-opportunities-in-tourism-sector-1.3699081 |website=www.mathrubhumi.com |date=8 മേയ് 2019 |access-date=2021-01-22 |archive-date=2019-05-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190508124758/https://www.mathrubhumi.com/careers/features/wellness-and-spa-job-opportunities-in-tourism-sector-1.3699081 |url-status=bot: unknown }}</ref> == മാർക്കറ്റ് == 3.4 ട്രില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ വരുന്ന സ്പാ, വെൽനസ് എക്കണോമിയിൽ, വെൽനസ് ടൂറിസത്തിൻ്റെ സംഭാവന മൊത്തം 494 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ ആണ്. 2013 ലെ ആഭ്യന്തര, അന്താരാഷ്ട്ര ടൂറിസം ചെലവുകളിൽ 14.6 ശതമാനം വെൽനസ് ടൂറിസമാണ്. <ref name="globalspaandwellnesssummit"/> ഏഷ്യ, മിഡിൽ ഈസ്റ്റ് / നോർത്ത് ആഫ്രിക്ക, സഹാറൻ ആഫ്രിക്ക, വികസ്വര രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിലെ വളർച്ചയാൽ അടുത്ത അഞ്ച് വർഷത്തിനുള്ളിൽ വെൽനസ് ടൂറിസം, മൊത്തത്തിലുള്ള ടൂറിസം വ്യവസായത്തേക്കാൾ 50 ശതമാനം വേഗത്തിൽ വളരുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. <ref>{{Cite web|url=http://www.travelmarketreport.com/articles/Wellness-Travel-Outstrips-Global-Tourism-Growth|title=Wellness Travel Outstrips Global Tourism Growth|access-date=2013-10-14|last=Amster|first=Robin|publisher=Travel Market Report}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.4hoteliers.com/news/story/11839|title=Wellness tourism is a billion dollar market, ~ Tuesday|access-date=2013-12-01|date=22 October 2013|publisher=4Hoteliers|archive-date=2017-12-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230172128/https://www.4hoteliers.com/news/story/11839|url-status=dead}}</ref> വെൽനസ് ടൂറിസ്റ്റുകൾ പൊതുവെ ഉയർന്ന വരുമാനമുള്ള ടൂറിസ്റ്റുകളാണ് അതിനാൽ അവർ ചിലവാക്കുന്ന തുക ശരാശരി ടൂറിസ്റ്റിനേക്കാൾ 130 ശതമാനം കൂടുതലാണ്. <ref name="hotelnewsnow">{{Cite web|url=http://www.hotelnewsnow.com/Article/12455/Brands-focus-on-health-and-wellness-in-design|title=Brands focus on health and wellness in design|access-date=2013-12-01|date=2013-10-15|publisher=Hotelnewsnow.com}}</ref> 2013 ൽ, അന്താരാഷ്ട്ര വെൽനസ് ടൂറിസ്റ്റുകൾ ഒരു യാത്രയ്ക്ക് അന്താരാഷ്ട്ര ടൂറിസ്റ്റിനേക്കാൾ ശരാശരി 59 ശതമാനം കൂടുതൽ ചെലവഴിക്കുന്നു; അതേപോലെ ആഭ്യന്തര വെൽനസ് ടൂറിസ്റ്റുകൾ ആഭ്യന്തര ടൂറിസ്റ്റിനേക്കാൾ ശരാശരി 159 ശതമാനം കൂടുതൽ ചെലവഴിക്കുന്നു. <ref>{{Cite web|url=http://www.absoluteworld.com/2014/10/global-spa-wellness-industry-estimated-at-3-4-trillion/|title=Global Spa, wellness industry estimated at $3.4trillion|access-date=2014-10-07|publisher=Absolute World|archive-date=2021-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20210128042138/http://www.absoluteworld.com/2014/10/global-spa-wellness-industry-estimated-at-3-4-trillion/|url-status=dead}}</ref> ആകെ വെൽനസ് യാത്രയുടെ 16 ശതമാനവും ചെലവിന്റെ 32 ശതമാനവും (139 ബില്യൺ ഡോളർ വിപണി) അന്താരാഷ്ട്ര വെൽനസ് ടൂറിസം സംഭാവന ചെയ്യുന്നു. <ref>{{Cite web|url=http://www.traveldailynews.asia/columns/article/49757/new-study-reveals-wellness-tourism|title=New study reveals wellness tourism a $439 billion market, representing 1 in 7 tourism dollars|access-date=2013-10-11|last=Gould|first=Lark|publisher=Travel Daily News - Asia-Pacific|archive-date=2017-07-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20170722182133/http://www.traveldailynews.asia/columns/article/49757/new-study-reveals-wellness-tourism|url-status=dead}}</ref> വെൽനസ് ടൂറിസം വിപണിയിൽ പ്രാഥമിക, ദ്വിതീയ വെൽനസ് ടൂറിസ്റ്റുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. പ്രാഥമിക വെൽനസ് ടൂറിസ്റ്റുകൾ പൂർണ്ണമായും ക്ഷേമ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി യാത്രചെയ്യുന്നു, സെക്കൻഡറി വെൽനസ് ടൂറിസ്റ്റുകൾ വിനോദയാത്രയുടെ ഭാഗമായി വെൽനസ് സംബന്ധമായ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുന്നു. മൊത്തം വെൽനസ് ടൂറിസം യാത്രകളുടെയും ചെലവിന്റെയും (85 ശതമാനം) ഭൂരിപക്ഷവും (87 ശതമാനം) സെക്കൻഡറി വെൽനസ് ടൂറിസ്റ്റുകളാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://www.imtj.com/news/?entryid82=431886|title=Wellness tourism is a $439 Billion Market|access-date=2013-11-29|publisher=IMTJ}}</ref> == തരങ്ങൾ == വെൽനസ് ടൂറിസ്റ്റുകൾ ശാരീരിക ക്ഷമത, സൗന്ദര്യ ചികിത്സകൾ, ആരോഗ്യകരമായ ഭക്ഷണവും ഭാര നിയന്ത്രണവും, വിശ്രമവും സമ്മർദ്ദം ഒഴിവാക്കലും, [[ധ്യാനം|ധ്യാനവും]] [[യോഗ ടൂറിസം|യോഗയും]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള [[ആത്മീയ ടൂറിസം|ആത്മീയ പ്രവർത്തികൾ,]] ആരോഗ്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിദ്യാഭ്യാസം എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ വ്യത്യസ്ത സേവനങ്ങൾക്കായി യാത്ര ചെയ്യാം. വെൽനസ് യാത്രക്കാർ പരമ്പരാഗത ചികിത്സ, ബദൽ ചികിത്സ, പ്രകൃതി ചികിത്സ, ആയുർവ്വേദം, സിദ്ധ, യുനാനി അല്ലെങ്കിൽ ഹോമിയോ മരുന്ന് ഉപയോഗിച്ച് ഉള്ള നടപടിക്രമങ്ങളോ ചികിത്സകളോ എന്നിവയിൽ ഏതുതരം ചികിത്സകളും തേടാം. ആയുർവേദ പഞ്ചകർമ്മ ചികിൽസകൾ, കായകൽപ്പ ചികിൽസ, സ്പാ, ആവിക്കുളി, മസ്സാജ് എന്നിവയെല്ലാം രോഗ ചികിൽസ എന്നതിനേക്കാൾ ആരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ എന്ന രീതിയിൽ ഉള്ള പരമ്പരാഗത ചികിത്സാ രീതികളാണ്. വെൽനസ് റിസോർട്ടുകളും മറ്റും ആരോഗ്യ പ്രശ്‌നങ്ങൾ പരിഹരിക്കുന്നതിനും സമ്മർദ്ദം കുറയ്ക്കുന്നതിനും ജീവിതശൈലി മെച്ചപ്പെടുത്തലിനെ സഹായിക്കുന്നതിനും എല്ലാം ഹ്രസ്വകാല, റെസിഡൻഷ്യൽ പ്രോഗ്രാമുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. വ്യക്തിഗത അധ്യാപകർ, പരിശീലകർ അല്ലെങ്കിൽ വെൽനസ് പ്രാക്ടീഷണർമാർ എന്നിവർ റിസോർട്ട് സെന്ററുകൾ, ചെറിയ ഹോട്ടലുകൾ അല്ലെങ്കിൽ വലിയ ഹോട്ടലുകളുടെ വിഭാഗങ്ങൾ സ്വകാര്യമായി വാടകയ്ക്ക് എടുക്കാം. വ്യവസായ നേതാക്കൾ അവരുടെ ബിസിനസുകൾ ചർച്ച ചെയ്യുന്നതിനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനുമായി ലക്ഷ്യസ്ഥാന സ്ഥലങ്ങളിൽ വാരാന്ത്യങ്ങളിൽ സന്ദർശിക്കുന്നു. ക്രൂയിസ് കപ്പലുകൾക്ക് ഓൺ-ബോർഡ് സ്പാകളുടെ ഉപയോഗം ഉൾപ്പെടെ വെൽനസ് പ്രോഗ്രാമുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യാൻ കഴിയും. [https://www.raisondetrespas.com/4-common-mistakes-avoid-opening-spa-cruise/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210128070842/https://www.raisondetrespas.com/4-common-mistakes-avoid-opening-spa-cruise/ |date=2021-01-28 }} == ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:Kołobrzeg_sanatorium_Bałtyk_2017_M_Z_Wojalski_DSC03337.jpg|ലഘുചിത്രം| കൊനോബ്രെഗ്, [[ബാൾട്ടിക് കടൽ|ബാൾട്ടിക് കടലിന്റെ]] തീരത്തുള്ള പോളിഷ് റിസോർട്ട്]] വെൽനസ് ടൂറിസം ഇപ്പോൾ കുറഞ്ഞത് 30 രാജ്യങ്ങളിൽ എങ്കിലും ഒരു പ്രധാന വിപണിയാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://www.patientsbeyondborders.com/blog/wellness-and-wellness-tourism-more-lifestyle-choice|title=Wellness and Wellness Tourism: More Than a Lifestyle Choice|access-date=2013-12-01|date=2013-08-17|publisher=Patients Beyond Borders}}</ref> 2012 ലെ ആഗോള വെൽനസ് ടൂറിസം ചെലവിന്റെ 85 ശതമാനവും സംഭാവന ചെയ്തത് ഇരുപത് രാജ്യങ്ങളാണ്. ഇതിൽ മികച്ച അഞ്ച് രാജ്യങ്ങൾ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്, ജർമ്മനി, ജപ്പാൻ, ഫ്രാൻസ്, ഓസ്ട്രിയ എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ മാത്രം മാർക്കറ്റിന്റെ പകുതിയിലധികം (ചെലവിന്റെ 59 ശതമാനം) സംഭാവന ചെയ്തു. <ref name="globalspaandwellnesssummit"/> === ഉത്തര അമേരിക്ക === 2014 ലെ കണക്കനുസരിച്ച്, 180.7 ബില്യൺ ഡോളർ വാർഷിക, സംയോജിത അന്താരാഷ്ട്ര, ആഭ്യന്തര ചെലവുകൾ സഹിതം യു‌എസാണ് ഏറ്റവും വലിയ വെൽ‌നെസ് ടൂറിസം വിപണി. 7.1 ദശലക്ഷം അന്തർ‌ദ്ദേശീയ, ഇൻ‌ബൗണ്ട് യാത്രക്കാരുമായി ഇൻബൗണ്ട് ഇന്റർ‌നാഷണൽ വെൽ‌നെസ് ടൂറിസത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യസ്ഥാനം യു‌എസാണ്. യൂറോപ്പിലും ഉയർന്ന വരുമാനമുള്ള ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നും യുഎസിലേക്ക് പോകുന്ന വിനോദ സഞ്ചാരികൾ വെൽനസ് ടൂറിസ്റ്റുകളുടെ പ്രാഥമിക ഉറവിടമാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://www.sri.com/newsroom/press-releases/growing-global-wellness-tourism-sector#sthash.Mk5IKqdA.dpu|title=Unhealthy Travel Habits Give Way to Growing Global Wellness Tourism Sector, Reports Global Spa & Wellness Summit|access-date=2013-11-07|publisher=SRI International|archive-date=2019-04-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20190404190605/https://www.sri.com/newsroom/press-releases/growing-global-wellness-tourism-sector#sthash.Mk5IKqdA.dpu|url-status=dead}}</ref> വടക്കേ അമേരിക്കയിലെ വെൽനസ് യാത്രകളിൽ ഭൂരിഭാഗവും (94 ശതമാനം) ആഭ്യന്തര ടൂറിസമാണ്. === യൂറോപ്പ് === 158.4 ബില്യൺ ഡോളർ വാർഷിക, സംയോജിത അന്താരാഷ്ട്ര, ആഭ്യന്തര ചെലവുകളുമായി യൂറോപ്പ് രണ്ടാമത്തെ വലിയ വെൽനസ് ടൂറിസം വിപണിയാണ്; വെൽനസ് യാത്രകളുടെ എണ്ണത്തിൽ 216.2 ദശലക്ഷവുമായി ഈ മേഖലയാണ് ഏറ്റവും വലുത്. 2013 ൽ ഇത് 171.7 ആയിരുന്നു. <ref name="globalspaandwellnesssummit">{{Cite web|url=http://www.globalspaandwellnesssummit.org/images/stories/gsws2014/pdf/GWI_Wellness_Economy_Monitor_Report_9.27.14.pdf.pagespeed.ce.ecLPzZXeYm.pdf|title=The Global Spa & Wellness Economy Monitor|access-date=2014-09-27|publisher=Global Spa & Wellness Summit|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119133455/http://www.globalspaandwellnesssummit.org/images/stories/gsws2014/pdf/GWI_Wellness_Economy_Monitor_Report_9.27.14.pdf.pagespeed.ce.ecLPzZXeYm.pdf|url-status=dead}}</ref> മിനറൽ ബാത്ത്, സോനാസ്, തലസോതെറാപ്പി, പ്രകൃതിദത്തവും ജലത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതുമായ മറ്റ് ചികിത്സകൾ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന ആരോഗ്യത്തിൽ യൂറോപ്യന്മാർ പണ്ടേ വിശ്വസിച്ചിരുന്നു. തുർക്കിയിലെയും ഹംഗറിയിലെയും താപ റിസോർട്ടുകളും ഹോട്ടലുകളും വിനോദസഞ്ചാരികളെ സുഖപ്പെടുത്തുന്നു, അവരിൽ പലർക്കും ആതിഥേയ രാജ്യങ്ങളായ നോർവേ, ഡെൻമാർക്ക് എന്നിവ സബ്‌സിഡി നൽകുന്നു. <ref>{{Cite web|url=http://www.commonwealthfund.org/~/media/Files/Publications/Fund%20Report/2012/Nov/1645_Squires_intl_profiles_hlt_care_systems_2012.pdf|title=International Profiles of Health Care Systems, 2012|access-date=2013-12-01|publisher=Commonwealthfund.org|archive-date=2014-11-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20141114010426/http://www.commonwealthfund.org/~/media/Files/Publications/Fund%20Report/2012/Nov/1645_Squires_intl_profiles_hlt_care_systems_2012.pdf|url-status=dead}}</ref> === പസഫിക് ഏഷ്യാ === ഏഷ്യ-പസഫിക് മേഖല വാർഷിക, ആഭ്യന്തര, ആഭ്യന്തര ചെലവുകൾക്കൊപ്പം 6.4 ബില്യൺ ഡോളർ ചെലവഴിച്ച് മൂന്നാമത്തെ സ്ഥാനത്താണ്. <ref name="globalspaandwellnesssummit"/> പുരാതന പ്രാദേശിക ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ പാരമ്പര്യങ്ങളിൽ [[ആയുർവേദം|ഇന്ത്യൻ ആയുർവേദം]], [[യോഗം|യോഗ]], പരമ്പരാഗത ചൈനീസ് വൈദ്യം, ഹിലോട്ട്, തായ് മസാജ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. === ലാറ്റിൻ അമേരിക്ക-കരീബിയൻ === യാത്രകളുടെയും ചെലവുകളുടെയും എണ്ണത്തിൽ വെൽനസ് ടൂറിസത്തിന്റെ നാലാമത്തെ വലിയ പ്രദേശമാണ് ലാറ്റിൻ അമേരിക്ക-കരീബിയൻ പ്രദേശം. ഇവിടെയുള്ള വെൽനസ് ടൂറിസം യാത്രകളുടെ 71 ശതമാനവും വെൽനസ് ടൂറിസം ചെലവിന്റെ 54 ശതമാനവും ആഭ്യന്തര ടൂറിസമാണ്. === മിഡിൽ ഈസ്റ്റും ആഫ്രിക്കയും === മിഡിൽ ഈസ്റ്റും ആഫ്രിക്കയും നിലവിൽ വെൽനസ് ടൂറിസത്തിൻ്റെ കാര്യത്തിൽ പിന്നിലാണ്. തുർക്കിയിലെ കുളികളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഒരു നീണ്ട പാരമ്പര്യമാണ് മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലുള്ളത്. ഈ മേഖലയിൽ ടൂറിസം വർദ്ധിച്ചുവരികയാണ്, സർക്കാരുകളും സ്വകാര്യ ഡവലപ്പർമാരും പുതിയ സൗകര്യങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുന്നു. ആഫ്രിക്കയിൽ, വെൽനസ് ടൂറിസം കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത് ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക, മഗ്രെബ് തുടങ്ങിയ ഏതാനും പ്രദേശങ്ങളിലാണ്; അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദ സഞ്ചാരികളാണ് ഇവിടെ പ്രധാനം. == വിമർശനം == ആരോഗ്യത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള യാത്രകൾ യാത്രക്കാർക്ക് ഒരു പുതിയ കാഴ്ചപ്പാട് നൽകുന്നുവെന്നും സർഗ്ഗാത്മകത, പ്രതിരോധം, പ്രശ്‌നം പരിഹരിക്കൽ, സമ്മർദ്ദത്തെ നേരിടാനുള്ള ശേഷി എന്നിവയെ ക്രിയാത്മകമായി ബാധിക്കുമെന്നും ചൂണ്ടിക്കാട്ടി അവധിക്കാലം ശാരീരിക ക്ഷേമവും സന്തോഷവും ഉൽപാദനക്ഷമതയും മെച്ചപ്പെടുത്തണമെന്ന് വെൽനസ് ടൂറിസം വക്താക്കൾ നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://www.theatlantic.com/business/archive/2012/08/the-case-for-vacation-why-science-says-breaks-are-good-for-productivity/260747/|title=The Case for Vacation: Why Science Says Breaks Are Good for Productivity - Derek Thompson|access-date=2013-12-01|last=Morgan|first=Leslie|publisher=The Atlantic}}</ref> എന്നിരുന്നാലും വെൽനസ് ടൂറിസത്തിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന ശാരീരിക മാനസിക ആരോഗ്യ ആനുകൂല്യങ്ങൾ കണക്കാക്കാൻ പ്രയാസമാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://www.cepr.net/index.php/publications/reports/no-vacation-nation-2013|title=No-Vacation Nation Revisited &#124; Reports|access-date=2013-12-01|publisher=Cepr.net|archive-date=2013-11-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20131116090755/http://www.cepr.net/index.php/publications/reports/no-vacation-nation-2013|url-status=dead}}</ref> == ഇതും കാണുക == * [[യാത്ര]] * [[വിനോദസഞ്ചാരം|ടൂറിസം]] * [[മെഡിക്കൽ ടൂറിസം]] == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist|colwidth=30em}} {{Tourism}} [[വർഗ്ഗം:വിനോദസഞ്ചാരത്തിന്റെ തരങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] [[വർഗ്ഗം:മെഡിക്കൽ ടൂറിസം]] q7aianws9rwryop3hwxcud18vrps3l6 0 531906 4617161 4460287 2026-05-04T09:45:31Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617161 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Vellam (2021 film)}} {{Infobox film | name = വെള്ളം | image = | alt = | caption = | director = [[പ്രജേഷ് സെൻ]] | producer = {{plainlist| * ജോസ് കുട്ടി മഠത്തിൽ * യദുകൃഷ്ണ * രഞ്ജിത്ത് മണബ്രക്കാട്ട് }}<ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/jayasurya-movie-vellam-is-theaters-after-covid-19-crisis-1.5375738|title=കാത്തിരിപ്പ് അവസാനിക്കുന്നു; 318 ദിവസങ്ങൾക്ക് ശേഷം തിയേറ്ററുകളിലെത്താൻ ഒരുങ്ങി ഒരു മലയാള ചിത്രം|access-date=2021-01-27|language=en}}</ref> | writer = പ്രജേഷ് സെൻ | screenplay = | story = | based_on = | starring = {{plainlist| * [[ജയസൂര്യ]] * [[സംയുക്ത മേനോൻ]] * [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]] * [[ശ്രീലക്ഷ്മി]] }} | narrator = | music = [[ബിജിബാൽ]] | cinematography = [[Roby Varghese Raj]] | editing = Bijith Bala | studio = ഫ്രണ്ട്ലി പ്രൊഡക്ഷൻസ് | distributor = | released = {{Film date|2021|01|22|df=y}} | country =ഇന്ത്യ | language =മലയാളം | budget = | gross = }} [[പ്രജേഷ് സെൻ]] തിരക്കഥയെഴുതി സംവിധാനം ചെയ്ത് 2021-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഇന്ത്യൻ [[മലയാളം]] ഭാഷ ചലച്ചിത്രമാണ് '''''വെള്ളം: ദ എസൻഷ്യൽ ഡ്രിങ്ക്'''''.<ref>{{Cite web|url=http://www.deccanchronicle.com/entertainment/mollywood/281016/jaysurya-in-movie-on-v-p-sathyan.html/|title=Deccan Chronicle News about Captain|date=28 October 2016|website=deccanchronicle.com}}</ref> [[ജയസൂര്യ]], [[സംയുക്ത മേനോൻ]], [[ശ്രീലക്ഷ്മി]] എന്നിവരാണ് പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിക്കുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.deepika.com/cinema/StarChat.aspx?Chat-with-Director-Prajesh-Sen&ID=50052|title=‘വെള്ളം’ ആ​രു​ടെ എ​സ​ൻ​ഷ്യ​ൽ ഡ്രിം​ഗ്?|access-date=2021-01-27|website=www.deepika.com}}</ref> 2021 ജനുവരി 22-നാണ് ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്തത്. <ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/jayasurya-vellam-malayalam-movie-prajesh-sen-covid-theatre-1.5354729?fbclid=IwAR2NLHNBv3f4dSnhHQ6P2Ka0i2o4-t_eSCwvpq4OUasA7nAhvCpRMWWDS1s|title=കൊവിഡിന് ശേഷം തിയേറ്ററിലെത്തുന്ന ആദ്യ മലയാളചിത്രമായി വെള്ളം; 22ന് റിലീസ്.|date=13 Jan 2021|website=Mathrubhumi}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2021/01/12/vellam-to-be-first-malayalam-movie-released-after-lockdown.html?fbclid=IwAR1HDhbY16tYuq5pcQTnvxM6H10SIcN8fK51kvc-vRAibOkTfSJXj_Cft68|title=ലോക്ഡൗണിനു ശേഷം റിലീസ് ചെയ്യുന്ന ആദ്യ മലയാള ചിത്രമാകാൻ വെള്ളം: പ്രേക്ഷകരെ ക്ഷണിച്ച് ജയസൂര്യ|date=13 Jan 2021|website=Manorama}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://malayalam.samayam.com/malayalam-cinema/movie-news/jayasurya-starrer-prajesh-sen-directorial-vellam-movie-is-all-set-to-release-on-2021-january-22nd/articleshow/80236704.cms?fbclid=IwAR15BkTYbeaugBqWnTlvw6PYzq9X5pz-y227iBOR37_fFOL1dkLCmajadtQ|title=പുനഃർജന്മം കിട്ടിയ തീയേറ്ററുകളിൽ ആദ്യമെത്തുന്ന മലയാള ചിത്രം 'വെള്ളം'; റിലീസ് തീയ്യതി പുറത്ത് വിട്ടു!|date=13 Jan 2021|website=Samayam}}</ref> == അഭിനേതാക്കൾ == * [[ജയസൂര്യ]] * [[സംയുക്ത മേനോൻ]] * [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]] * [[ശ്രീലക്ഷ്മി]] == നിർമ്മാണം == ചിത്രത്തിന്റെ നിർമ്മാണം 2019 നവംബറിൽ ആരംഭിച്ചു. ഫ്രണ്ട്ലി പ്രൊഡക്ഷൻസാണ് ''വെള്ളം: ദ എസൻഷ്യൽ ഡ്രിങ്ക്'' നിർമ്മിക്കുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/jayasurya-prajesh-sen-new-film/|title='ക്യാപ്റ്റൻ' ടീം വീണ്ടുമൊന്നിക്കുന്നു|date=16 February 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.sify.com/movies/jayasurya-goes-for-a-makeover-in-vellam-news-malayalam-tctkADjbahjhf.html|title=Jayasurya goes for a makeover in 'Vellam'|date=19 February 2019|publisher=SIFY}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://silverscreen.in/news/jayasuryas-next-with-captain-director-titled-vellam|title=Jayasurya’s Next With ‘Captain’ Director Titled ‘Vellam’|date=18 February 2019|access-date=2021-01-27|archive-date=2020-02-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20200228113857/https://silverscreen.in/news/jayasuryas-next-with-captain-director-titled-vellam/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/vellam-most-challenging-role-i-ve-done-jayasurya-113931|title=‘Vellam’ is the most challenging role I’ve done: Jayasurya|date=12 December 2019|publisher=The News Minute}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.mallurelease.com/2019/02/vellam-essential-drink.html|title=വെള്ളം : The Essential Drink|date=12 December 2019|publisher=mallurelease}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://malayalam.samayam.com/malayalam-cinema/movie-news/actor-jayasurya-starrer-vellam-movie-official-first-look-poster/articleshow/72449986.cms|title='ക്യാപ്റ്റന്' ശേഷം പ്രജേഷ് സെൻ- ജയസൂര്യ കൂട്ടുകെട്ട് വീണ്ടും; 'വെള്ളം' ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ|date=12 December 2019|publisher=Samayam News}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/jayasurya-and-g-prajesh-sen-team-up-again-for-vellam/articleshow/68032585.cms|title=New movie by Prajesh Sen and Jayasurya|date=12 December 2019|publisher=TOI}}</ref> == ശബ്‌ദട്രാക്ക് == [[ബിജിബാൽ|ബിജിബാലാണ്]] ഈ ചിത്രത്തിനുവേണ്ടി എല്ലാ സംഗീത ട്രാക്കുകളും രചിച്ചത്. ബി.കെ. ഹരിനാരായണനും നിധീഷ് നാദേരിയുമാണ് ചേർന്നാണ് വരികൾ എഴുതിയത്.{{Track listing|headline="വെള്ളം: ദ എസൻഷ്യൽ ഡ്രിങ്ക്"|title3=Akashamayavale|music4=[[Bijibal]]|lyrics4=Nidheesh Naderi|title4=Choka chokannoru Sooryan|extra3=[[Shahabaz Aman]]|music3=[[Bijibal]]|lyrics3=Nidheesh Naderi|extra2=Viswanathan|extra_column=ഗായകർ|music2=[[Bijibal]]|lyrics2=B K Harinarayanan|title2=Oru Kuri Kandu Naam|extra1=Ananya|music1=[[Bijibal]]|lyrics1=Nidheesh Nadery|title1=Pulariyilachante|extra4=Bhadra Rajin}} == സ്വീകരണം == ചിത്രത്തിന് നിരൂപകരിൽ നിന്ന് നല്ല പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്.<ref>{{Cite web|url=https://theprimetime.in/vellam-movie-review-a-testimony-for-the-mesmerising-talent-of-jayasurya/|title=Vellam movie review, a testimony for the mesmerising talent of Jayasurya..|date=22 January 2021|publisher=PrimeTIme}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/movies-music/review/malayalam-movie-vellam-review-starring-jayasurya-samyuktha-menon-prajesh-sen-1.5378597|title=പകർന്നാട്ടത്തിൽ വീണ്ടും പത്തരമാറ്റായി ജയസൂര്യ..|date=22 January 2021|publisher=Mathrubhmi|access-date=2021-01-27|archive-date=2021-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20210128043452/https://www.mathrubhumi.com/movies-music/review/malayalam-movie-vellam-review-starring-jayasurya-samyuktha-menon-prajesh-sen-1.5378597|url-status=dead}}</ref> [[മനോരമ ന്യൂസ്|മനോരമ ന്യൂസിന്റെ]] നിരൂപകൻ ചിത്രത്തിന് 3/5 റേറ്റ് ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/movie-reviews/2021/01/22/vellam-malayalam-movie-jayasurya-prajesh-sen-review-rating-release.html|title=Jayasurya's Vellam movie review: Lofty message, wobbly course|date=22 January 2021|publisher=Manorama News}}</ref> [[ദ ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]] ഈ ചിത്രത്തിന് 4/5 നൽകി.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movie-reviews/vellam-the-essential-drink/movie-review/80406183.cms|title=Jayasurya's Vellam movie review: Lofty message, wobbly course|date=22 January 2021|publisher=Times of India}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:2021-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] r3myx5auedyleqgr1gonw2li8u1dlrq 0 532483 4617047 4615559 2026-05-03T19:45:39Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617047 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Rachael Sage}} {{Infobox musical artist <!-- See Wikipedia:WikiProject_Musicians --> | name = റേച്ചൽ സേജ് | image = Rachael Sage New Headshot.jpg | caption = | image_size = 240px | background = solo_singer | birth_name = | alias = | origin = | birth_date = {{Birth date and age|1971|11|21}} | birth_place = [[Port Chester, New York|പോർട്ട് ചെസ്റ്റർ]], [[New York (state)|NY]], US | death_date = | death_place = | instrument = വോക്കൽസ്, പിയാനോ, [[Electronic keyboard|കീബോർഡ്]], [[hammond organ|ഹാമണ്ട് ഓർഗൻ]], ഗിത്താർ | genre = പോപ്പ്, [[Folk music|Folk]], റോക്ക് | occupation = ഗായിക, ഗാനരചയിതാവ്, നിർമ്മാതാവ്, കവയിത്രി, എഴുത്തുകാരി, വിഷ്വൽ ആർട്ടിസ്റ്റ് | years_active = 1995–സജീവം | label = {{URL|www.mpressrecords.com/}} | associated_acts = | website = {{URL|www.rachaelsage.com/}} }} ഒരു അമേരിക്കൻ ഗായികയും ഗാനരചയിതാവും മൾട്ടി ഇൻസ്ട്രുമെന്റലിസ്റ്റും റെക്കോർഡ് നിർമ്മാതാവും കവയിത്രിയും ന്യൂയോർക്കിലെ പോർട്ട് ചെസ്റ്ററിൽ നിന്നുള്ള വിഷ്വൽ ആർട്ടിസ്റ്റുമാണ് '''റേച്ചൽ സേജ്.''' അവർ [[Independent record label|ഇൻഡി ലേബൽ]] എംപ്രസ് റെക്കോർഡ്സിന്റെ സ്ഥാപകയുമാണ്. സേജ് പതിനാല് സോളോ സ്റ്റുഡിയോ ആൽബങ്ങൾ പുറത്തിറക്കി. അവരുടെ പ്രകടനങ്ങൾ സംഗീതത്തെ പാട്ടിനുമിടയിൽ സമന്വയിപ്പിക്കുന്നു. പെർഫോർമിങ് സോങ്റൈറ്റർ മാഗസിൻ കഴിഞ്ഞ 15 വർഷത്തെ മികച്ച 100 സ്വതന്ത്ര കലാകാരന്മാരിൽ ഒരാളായി സേജ് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{cite journal|url=https://performingsongwriter.com/articles-interviews/indie-artist-music/indie-100/|title=The Indie 100|journal=Performing Songwriter|issue=Issue 110|date=June 2008|url-access=subscription|accessdate=September 21, 2020}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == ജീവിതരേഖ == === ആദ്യകാലങ്ങളിൽ === ന്യൂയോർക്കിലെ പോർട്ട് ചെസ്റ്ററിലാണ് സേജ് ജനിച്ചത്. സംഗീതത്തിലേക്ക് മാറുന്നതിന് മുമ്പ് അവർ നാടകവും ബാലെയും പഠിച്ചു. സ്വയം ശിക്ഷിതയായ പിയാനിസ്റ്റായ സേജിനെ മാതാപിതാക്കളുടെ ഡൂ-വോപ്പ്, ബീറ്റിൽസ് റെക്കോർഡുകൾ, [[ബ്രോഡ്‍വേ നാടകവേദി|ബ്രോഡ്‌വേ]] കാസ്റ്റ് ആൽബങ്ങൾ എന്നിവ സ്വാധീനം ചെലുത്തിയിരുന്നു. ഒരു ബാറ്റ് മിറ്റ്‌സ്വാ സമ്മാനമായി ലഭിച്ച നാല് ട്രാക്ക് റെക്കോർഡിംഗ് സിസ്റ്റത്തിൽ അവർ ഡെമോകൾ സൃഷ്ടിച്ചു. ജൂനിയർ ഹൈസ്കൂളിൽ, സേജ് [[School of American Ballet|സ്കൂൾ ഓഫ് അമേരിക്കൻ ബാലെയിൽ]] പ്രവേശനം നേടി. <ref>{{cite web|url=https://www.artist.vision/rachael-sage|title=Rachael Sage – Bio|website=Artist Vision|accessdate=September 21, 2020|archive-date=2016-09-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20160917141200/http://www.artist.vision/rachael-sage|url-status=dead}}</ref>സേജ് [[Stanford University|സ്റ്റാൻഫോർഡ് സർവകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് നാടകത്തിൽ ബിരുദം നേടി.<ref>{{cite web|url=https://forward.com/culture/5861/sage-for-the-ages/|title=Sage for the Ages|last=Saval|first=Malina|website=Forward.com|date=June 18, 2004|accessdate=September 21, 2020}}</ref>ഒരു വർഷക്കാലം അവർ [[Actors Studio|ആക്ടേഴ്സ് സ്റ്റുഡിയോ]] എംഎഫ്എ പ്രോഗ്രാമിലായിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://www.originalexpressgaynews.com/issue139/Q139.pdf|title=Rachael Sage: Music's Best-Kept Secret|last=Damiano|first=Mary|website=Q Magazine|date=July 28, 2003|accessdate=September 21, 2020|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124160928/http://www.originalexpressgaynews.com/issue139/Q139.pdf|url-status=dead}}</ref>ന്യൂയോർക്ക് ടാലന്റ് സെർച്ചിലെ അവരുടെ പ്രകടനം 1999 ലിലിത്ത് മേളയിലെ വില്ലേജ് സ്റ്റേജിൽ ഇടം നേടി.<ref>{{cite journal|last1=Hay|first1=Carla|title=Sage Advice|journal=Billboard|date=August 7, 1999|page=18|url=https://books.google.com/books?id=mAgEAAAAMBAJ&pg=PA18}}</ref> == കരിയർ == 1996 ഏപ്രിൽ 23 ന് സേജ് തന്റെ ആദ്യ സ്റ്റുഡിയോ ആൽബമായ [[Morbid Romantic|മോർബിഡ് റൊമാന്റിക്]] സ്വന്തം റെക്കോർഡ് ലേബലായ എംപ്രസ് റെക്കോർഡ്സിൽ പുറത്തിറക്കി.<ref>{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/morbid-romantic-mw0000243722|title=Rachael Sage – Morbid Romantic|last=Phares|first=Heather|website=[[AllMusic]]|accessdate=September 21, 2020}}</ref>സേജിന്റെ [[Ballads & Burlesque|ബല്ലാഡ്‌സ് & ബർ‌ലസ്ക്യൂ]] ആൽബത്തിലെ "സാക്രിഫൈസ്" എന്ന ഗാനം 2005 ലെ 4th ആനുവൽ [[Independent Music Awards (IMAs)|ഇൻഡിപെൻഡന്റ് മ്യൂസിക് അവാർഡിൽ]] ബെസ്റ്റ് ഫോൽക്/സിങർ-സോങ്റൈറ്റർ സോങ് ആയി തെരഞ്ഞെടുത്തിരുന്നു. 1996 ഏപ്രിൽ 23-ന്, സേജ് തന്റെ ആദ്യ സ്റ്റുഡിയോ ആൽബമായ മോർബിഡ് റൊമാന്റിക്, എം‌പ്രസ്സിൽ പുറത്തിറക്കി.<ref>{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/morbid-romantic-mw0000243722|title=Rachael Sage – Morbid Romantic|last=Phares|first=Heather|website=[[AllMusic]]|access-date=September 21, 2020}}</ref>അവർ നാല് തവണ യൂറോപ്പ് പര്യടനം നടത്തുകയും നാല് ആൽബങ്ങൾ കൂടി പുറത്തിറക്കുകയും ചെയ്തു.<ref name="Stanford 2004">{{cite magazine |url=https://stanfordmag.org/contents/so-you-wanna-be-a-rock-star |title=So You Wanna Be A Rock Star |date=July–August 2004 |last=Batte |first=Summer Moore |magazine=Stanford Magazine |publisher=[[Stanford University]] |access-date=April 14, 2022}}</ref> For one year, she was in the [[Actors Studio]] MFA program.<ref>{{cite web |last=Damiano |first=Mary |date=July 28, 2003 |title=Rachael Sage: Music's Best-Kept Secret |url=http://www.originalexpressgaynews.com/issue139/Q139.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20220124160928/http://www.originalexpressgaynews.com/issue139/Q139.pdf |archive-date=January 24, 2022 |access-date=September 21, 2020 |website=Q Magazine}}</ref> ബല്ലാഡ്സ് & ബർലെസ്‌ക്യൂ എന്ന ആൽബത്തിലെ 2004-ലെ "സാക്രിഫൈസ്" എന്ന ഗാനത്തിന്, 2005-ലെ നാലാമത് വാർഷിക ഇൻഡിപെൻഡന്റ് മ്യൂസിക് അവാർഡുകളിൽ സേജ് മികച്ച നാടോടി/ഗായക-ഗാനരചയിതാവിനുള്ള ഗാനം നേടി.<ref name="Past IMA Programs">{{cite web|title=Past IMA Programs|url=https://independentmusicawards.com/artist/past-ima-programs/|website=[[Independent Music Awards (IMAs)]]|access-date=September 21, 2020|archive-date=2021-05-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20210517164722/https://independentmusicawards.com/artist/past-ima-programs/|url-status=dead}}</ref> ഡെലൻസി സ്ട്രീറ്റ് ആൽബത്തിലെ "ബ്രേവ് മിസ്റ്റേക്ക്" 2011-ലെ പത്താം വാർഷിക ഇൻഡിപെൻഡന്റ് മ്യൂസിക് അവാർഡിൽ മികച്ച കഥാഗാനമായി നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടു.<ref name="Past IMA Programs" />അതേ വർഷം, ഏഴാമത് വാർഷിക ഔട്ട്‌മ്യൂസിക് അവാർഡുകളിൽ "ഹോപ്‌സ് ഔട്ട്‌പോസ്റ്റ്" എന്ന ഗാനത്തിന് സേജ് മികച്ച നിർമ്മാതാവായി.<ref name="OutMusic Winners">{{cite web|title=Winners from Monday night's OutMusic Awards|url=https://dallasvoice.com/winners-nights-outmusic-awards/|website=[[Dallas Voice]]|date=May 24, 2011|access-date=September 21, 2020}}</ref> == സ്വകാര്യ ജീവിതം == സേജിന്റെ സഹോദരി എലിസബത്ത് ന്യൂയോർക്കിലെ ഒരു ചലച്ചിത്ര നിരൂപകയും കുട്ടികളുടെ പുസ്തക രചയിതാവുമാണ്.<ref>{{cite book |last=Weitzman |first=Elizabeth |url=https://www.google.com/books/edition/Renegade_Women_in_Film_and_TV/eeKCDwAAQBAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PA125&printsec=frontcover |title=Renegade Women |date=2019 |publisher=Crown Publishing Group |isbn=9780525574545 |page=125 |quote=Acknowledgments: Much love and gratitude to all my family, including my parents, Stuart and Jane Weitzman, who raised me to admire renegade women, and my sister, Rachael Sage, who has always been one.}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.nyfcc.com/membership/elizabeth-weitzman/ |title=Elizabeth Weitzman |website=[[New York Film Critics Circle]] |access-date=April 14, 2022 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 1990-കളുടെ മധ്യത്തിൽ ബൈസെക്ഷ്വലായി തന്റെ മാതാപിതാക്കളുടെ അടുത്തേക്ക് വന്നതായി സേജ് 2020-ൽ കർവ് മാസികയോട് പറഞ്ഞു. തന്റെ പാട്ടുകൾ "പുരുഷന്മാരെയും സ്ത്രീകളെയും സ്നേഹിച്ചതുൾപ്പെടെയുള്ള ജീവിതാനുഭവങ്ങളുടെ മുഴുവൻ ശ്രേണിയും" ചിത്രീകരിക്കുന്നുവെന്ന് അവർ പറഞ്ഞു.<ref name=Curve2020>{{cite magazine |url=https://www.curvemag.com/blog/interviews/hot-licks-rachael-sage/ |title=Hot Licks: Rachael Sage |author=Staff |date=November 14, 2020 |magazine=[[Curve (magazine)|Curve]] |access-date=April 14, 2022}}</ref>എൽജിബിടി അക്കാദമി ഓഫ് റെക്കോർഡിംഗ് ആർട്‌സ് ആതിഥേയത്വം വഹിച്ച ഔട്ട്‌മ്യൂസിക് അവാർഡുകൾ ഒന്നിലധികം തവണ നേടിയ, എൽജിബിടി കമ്മ്യൂണിറ്റി സേജിനെ ആഘോഷിച്ചു. 2016-ൽ, സ്വവർഗ്ഗാനുരാഗികൾക്കെതിരായ വിദ്വേഷ കുറ്റകൃത്യമായ ഒർലാൻഡോ നിശാക്ലബ് വെടിവയ്പ്പിലെ ഇരകളെ സഹായിക്കുന്നതിനായി ഒരു ബെനിഫിറ്റ് കൺസേർട്ട് നിർമ്മിക്കുന്നതിനായി അവർ സെലിസ്റ്റ് ഡേവ് എഗ്ഗറുമായി ചേർന്നു.<ref>{{cite web |url=https://www.edgemedianetwork.com/story.php?ch=entertainment&sc=music&id=201420&rachael_sage_charity_song_and_concert_benefits_orlando_lgbt_community |title=Rachael Sage Charity Song and Concert Benefits Orlando LGBT Community |date=July 25, 2016 |website=Edge Media Network |access-date=April 14, 2022 |archive-date=2023-03-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230316072126/https://www.edgemedianetwork.com/story.php?ch=entertainment&sc=music&id=201420&rachael_sage_charity_song_and_concert_benefits_orlando_lgbt_community |url-status=dead }}</ref> 2018-ൽ, സേജ് ഗർഭാശയ അർബുദത്തിന് ചികിത്സിച്ചു; രണ്ട് വർഷത്തിന് ശേഷം, ലിസ ലോബ്, പോള കോൾ എന്നിവരും മറ്റും അവതരിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ക്യാൻസറിനെ പ്രതിരോധിക്കാൻ ഒരു ഓൺലൈൻ ബെനിഫിറ്റ് കൺസേർട്ട് സംഘടിപ്പിച്ചപ്പോൾ അവൾ ആശ്വാസത്തിലായിരുന്നു. കൊവിഡ്-19 പാൻഡെമിക് സമയത്ത് സേജ് കണക്റ്റിക്കട്ടിലെ ന്യൂ ഹേവനിൽ താമസിച്ചു.<ref>{{cite news |url=https://www.bostonherald.com/2020/09/19/singer-songwriter-rachael-sage-gathers-stars-for-online-cancer-event/ |title=Singer/songwriter Rachael Sage gathers stars for online cancer event |last=Milano |first=Brett |date=September 19, 2020 |newspaper=[[Boston Herald]] |access-date=April 15, 2022}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.njarts.net/rachael-sage-to-host-online-cancer-fundraiser-with-lisa-loeb-paula-cole-and-others/ |title=Rachael Sage to host online cancer fundraiser with Lisa Loeb, Paula Cole and others |last=Stagoff |first=Cindy |date=September 9, 2020 |website=NJ Arts |access-date=April 15, 2022}}</ref> ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറംകണ്ണികൾ== {{Commons category|Rachael Sage}} * [http://www.rachaelsage.com/ Official website] * [http://www.facebook.com/rachaelsagepage Rachael Sage] on Facebook * [http://www.twitter.com/rachaelsage Rachael Sage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210126134130/http://twitter.com/rachaelsage |date=2021-01-26 }} on Twitter * [http://www.youtube.com/rachaelsage Rachael Sage] on YouTube * [http://www.mpressrecords.com/ MPress Records] {{Authority control}} [[വർഗ്ഗം:ജൂത നാടോടി ഗായകർ]] eobo8uoa5yesl0sw4qalff87bkwd8lp 0 534335 4617064 4116058 2026-05-03T23:43:21Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617064 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Lubomyra}} {{Infobox album | name = Lubomyra | type = [[Album]] | artist = [[Luba (singer)|Lubomyra Kowalchyk]] | cover = Lubomyra_Album_1977.jpg | alt = | released = 1977 | recorded = | venue = | studio = | genre = [[Traditional music|Traditional]], [[Ukrainian folk music]], [[Folk music|Folk]], [[Jazz fusion|Jazz]], [[Blues music|Blues]] | length = | language = [[Ukrainian language|Ukrainian]] | label = SAGE Promotions | producer = Luba Kowalchyk, Peter Marunzak | prev_title = [[Zorya (album)|Зоря]] | prev_year = 1975 | next_title = [[Chain Reaction (Luba album)|Chain Reaction]] | next_year = 1980 }} കനേഡിയൻ-ഉക്രേനിയൻ ഗായികയും ഗാനരചയിതാവുമായ [[Luba (singer)|ലൂബ]]യുടെ ആദ്യത്തെ സോളോ ആൽബമാണ് '''ലുബോമിറ''' ([[സിറിലിക് ലിപി|സിറിലിക്]]: Любомира), തുടർന്ന് ലുബോമിറ എന്ന അവരുടെ മുഴുവൻ പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. 1977 ൽ SAGE പ്രമോഷൻസ് ഇത് പുറത്തിറക്കി. പതിനൊന്ന് ട്രാക്കുകൾ അവതരിപ്പിക്കുന്നു. അവയിൽ രണ്ടെണ്ണം ("കാർപാത്തിയ", "സ്റ്റാർറി ഐസ്" എന്നിവ) ഒരു മുഴുനീള ഗാനമായി കൂട്ടിച്ചേർത്തു. എല്ലാ ഗാനങ്ങളും പരമ്പരാഗതമോ ജനപ്രിയമോ ആയ ഉക്രേനിയൻ ഗാനങ്ങൾ ആണ്. അതിൽ ജാസ്, ബ്ലൂസ്, റോക്ക് എന്നിവയുടെ ഘടകങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. "കസ്ക" എന്ന ഗാനം രചിച്ചത് ലൂബ തന്നെയാണ്. ആൽബം നിലവിൽ അച്ചടിച്ചിട്ടില്ല. ==ട്രാക്ക് ലിസ്റ്റിംഗ്== {| class="wikitable" |- ! ട്രാക്ക് നമ്പർ !! ഇംഗ്ലീഷ് ശീർഷകം !! ഉക്രേനിയൻ ശീർഷകം !! [[Transliteration]] !! വരികൾ!! സംഗീതം!! Source |- | A1 || ഫെയറി ടെയിൽ || Казка || കസ്ക|| O. ലെവിക്കി|| L. കോവാൽ‌ചിക്|| - |- | A2 || സ്ലീപ് മൈ ലിറ്റിൽ വൺ || Колискова || കോളിസ്‌കോവ|| unknown || G. ഗുഡ്‌സിയോ|| <ref>{{cite web |title= Koliskova - original lyrics |publisher= zadpivaj.com |url= http://www.zaspivaj.com/pisni/kolyskovi/kolyskova_1_p.html }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | A3 || ആൻ ഓർക്കാർഡ് ഇൻ ബ്ലൂം || Половина саду цвіте || പോളോവിന സാഡു ട്വൈറ്റ് || unknown || P. മരുഞ്ചക്|| <ref>{{cite web |title= Polovina Sadu Cvite - original lyrics |publisher= aboutukraine.com |url= http://about-ukraine.com/index.php?text=302 |access-date= 2021-03-02 |archive-date= 2016-03-04 |archive-url= https://web.archive.org/web/20160304045304/http://about-ukraine.com/index.php?text=302 |url-status= dead }}</ref> |- | A4 || ഫോർച്യൂൺ ടെല്ലർ || Мені ворожка ворожила || മെനി വൊറോഷ്ക വോറോസില|| Traditional || Traditional || <ref>{{cite web|title= Meni Vorozhka Vorozhila - original lyrics |publisher = pisni.org.ua |url=http://www.pisni.org.ua/songs/24111.html}}</ref> |- | A5 || മാമ|| മാമ|| മാമ|| unknown || G. ഗുഡ്‌സിയോ|| <ref>{{cite web|title= Snilos Meni (Mama) - original lyrics |publisher = kazkar.at.ua |url=http://kazkar.at.ua/publ/virshi_dlja_ditej_ditjachi_virshi/vishrshi_pro_mamu/mama_marija_pidgirjanka/32-1-0-165}}</ref> |- | B1 || കാർപാത്തിയ|| А я люблю Прикарпаття || A ya lyublyu Prikarpatya || D. സിഹാൻ‌കോവ്|| M. കാർപെങ്കോ|| <ref>{{cite web|title= A Ya Lyublyu Prikarpatya - original lyrics |publisher = pisni.org.ua |url=http://www.pisni.org.ua/songs/6254144.html}}</ref> |- | B2 || സ്റ്റാർറി ഐസ് || Запалали очі зорями || സപാലി ഒച്ചി സോറിയാമി || A. കുഷ്‌നിറെൻകോ|| M. ബകായ്|| - |- | B3 || ഓട്ടം ലീഫ് || Жолтий лист || സോൾട്ടി list || W. ഹ്രോംസെവ്|| W. ഇവാസിയുക്|| <ref>{{cite web|title= A Ya Lyublyu Prikarpatya - original lyrics |publisher = pisni.org.ua |url=http://www.pisni.org.ua/songs/28267.html}}</ref> |- | B4 || വിസ്പറിംഗ് വിൻഡ്|| Вітер віє || Viter Vie || T. ഷെവ്ചെങ്കോ|| T. ഷെവ്ചെങ്കോ|| <ref>{{cite web|title= A Ya Lyublyu Prikarpatya - original lyrics |publisher = pisni.org.ua |url=http://www.pisni.org.ua/songs/4187232.html}}</ref> |- | B5 || || Дівка файна || ദിവ്‌ക ഫെയ്‌ന || Traditional || Traditional || - |- | B6 || എ സോങ് ഓഫ് ഫ്രീഡം || Воля || വോല്യ|| Traditional || Traditional || - |} ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറംകണ്ണികൾ== * [http://plativky.blogspot.com/2011/07/lubomyra.html Information about the album] * [http://rateyourmusic.com/release/album/luba/lubomyra/ RYM] * [http://www.discogs.com/Lubomyra-Kowalchyk-Lubomyra/master/566472 Discogs] {{Authority control}} [[വർഗ്ഗം:ഉക്രേനിയൻ നാടോടി സംഗീതം]] o1i6lpq4pobya45b9l8arej399op0lo 0 540477 4617026 4100806 2026-05-03T15:42:43Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617026 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist | name = Ravinder Goswami | image = | alt = | caption = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1963|9|3}} | birth_place = Delhi, India | death_date = | death_place = | residence = [[New Delhi]], India | nationality = [[Indian nationality|Indian]] | fields = {{ublist | [[Endocrinology]] }} | workplaces = {{ublist | [[AIIMS Delhi]] }} | alma_mater = {{ublist | [[Maulana Azad Medical College]] | [[AIIMS Delhi]] | [[University of Newcastle (Australia)|University of Newcastle]] | [[Harvard Medical School]] }} | doctoral_advisor = {{ublist | [[Narayana Panicker Kochupillai|N. Kochupillai]] | Patricia Crock | Edward M. Brown }} | doctoral_students = | known_for = Studies on [[hypoparathyroidism and vitamin D deficiency]] | awards = {{ublist| 2008&nbsp;[[Shanti Swarup Bhatnagar Prize]] }} }} [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ന്യൂഡൽഹി|ദില്ലിയിലെ ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസിലെ]] [[അന്തഃസ്രവവിജ്ഞാനീയം|ഇന്ത്യൻ എൻ‌ഡോക്രൈനോളജിസ്റ്റും എൻ‌ഡോക്രൈനോളജി]], [[ഉപാപചയം|മെറ്റബോളിസം]] വിഭാഗത്തിലെ പ്രൊഫസറുമാണ് '''രവീന്ദർ ഗോസ്വാമി''' (ജനനം: സെപ്റ്റംബർ 3, 1963). വിറ്റാമിൻ ഡിയുടെ കുറവ് സംബന്ധിച്ച ഗവേഷണത്തിന് പേരുകേട്ട ഗോസ്വാമി നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്, ഇന്ത്യ, [[ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് (ബാംഗ്ളുർ)|ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്]] എന്നിവയുടെ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഫെലോ ആണ്. ശാസ്ത്ര ഗവേഷണത്തിനായുള്ള ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന്റെ പരമോന്നത ഏജൻസിയായ [[കൗൺസിൽ ഓഫ് സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച്]] [[ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം|അദ്ദേഹത്തിന് ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക വിദ്യയ്ക്കുള്ള ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നഗർ സമ്മാനം നൽകി]], 2008 ൽ മെഡിക്കൽ സയൻസിന് നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഇന്ത്യൻ സയൻസ് അവാർഡുകളിലൊന്നാണിത്. <ref name="View Bhatnagar Awardees">{{cite web | url=http://ssbprize.gov.in/Content/AwardeeList.aspx | title=View Bhatnagar Awardees | publisher=Shanti Swarup Bhatnagar Prize | date=2016 | accessdate=12 November 2016}}</ref>{{Refn|group=note|Long link - please select award year to see details}} == ജീവചരിത്രം == [[പ്രമാണം:AIIMS_central_lawn.jpg|ലഘുചിത്രം|235x235ബിന്ദു| എയിംസ് ദില്ലി]] മൗലാന ആസാദ് മെഡിക്കൽ കോളേജിൽ നിന്ന് വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദം നേടിയ രവീന്ദർ ഗോസ്വാമി [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ന്യൂഡൽഹി|എംഡി പൂർത്തിയാക്കാൻ സ്ഥാപനത്തിൽ തുടരുകയും ദില്ലിയിലെ ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസിൽ]] നിന്ന് എൻഡോക്രൈനോളജിയിൽ ഡിഎം നേടുകയും ചെയ്തു. <ref name="About the Author">{{Cite web|url=http://press.endocrine.org/page/jcem/focusbone/rgoswami|title=About the Author|date=2017|publisher=Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 1992 ൽ എയിംസിൽ ചേരുകയും [[നാരായണ പണിക്കർ കൊച്ചുപിള്ള]]യുടെ കീഴിൽ ജോലി ചെയ്യുകയും പോസ്റ്റ്-ഡോക്ടറൽ ജോലികൾ ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അതിനിടയിൽ, അദ്ദേഹം രണ്ടുതവണ അവധിയെടുത്ത് ആദ്യം പട്രീഷ്യ ക്രോക്കിന്റെ കീഴിലുള്ള ന്യൂകാസിൽ സർവകലാശാലയിലും പിന്നീട് എഡ്വേഡ് എം. [[ഹാർവാർഡ് മെഡിക്കൽ സ്കൂൾ|ബ്രൗണിന്റെ ലബോറട്ടറിയിലെ ഹാർവാർഡ് മെഡിക്കൽ സ്കൂളിലും.]] എയിംസിൽ, 2011–13 കാലയളവിൽ ഗവേഷണത്തിന്റെ സബ് ഡീനായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ച അദ്ദേഹം എൻഡോക്രൈനോളജി, മെറ്റബോളിസം വിഭാഗത്തിൽ പ്രൊഫസറാണ്. <ref name="List of faculty">{{Cite web|url=http://www.aiims.edu/aiims/hospital%20zone/faculty_LIst_upto_10_10_14_15_11_14.pdf|title=List of faculty|date=2017|publisher=AIMS, Delhi}}</ref> <ref name="OPD Schedule clinics schedule">{{Cite web|url=http://www.aiims.edu/en/news/awards-honours/79-about-aiims/184-endocrinology-metabolism-diabetes.html|title=OPD Schedule clinics schedule|date=2017|publisher=AIIMS, Delhi|access-date=2021-05-11|archive-date=2017-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20171003083508/http://www.aiims.edu/en/news/awards-honours/79-about-aiims/184-endocrinology-metabolism-diabetes.html|url-status=dead}}</ref> ന്യൂഡൽഹിയിലെ ഈസ്റ്റ് എയിംസ് കാമ്പസിലാണ് ഗോസ്വാമി താമസിക്കുന്നത്. <ref name="NASI fellows">{{Cite web|url=http://www.nasi.org.in/fellows.asp?RsFilter=G|title=NASI fellows|date=2017|publisher=National Academy of Sciences, India|access-date=2021-05-11|archive-date=2014-10-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20141021102942/http://www.nasi.org.in/fellows.asp?RsFilter=G|url-status=dead}}</ref> == ലെഗസി == ഗോസ്വാമിയുടെ പഠനങ്ങൾ ക്ലിനിക്കൽ എൻ‌ഡോക്രൈനോളജിയിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഹൈപ്പോകാൽ‌സെമിയ, ഇഡിയൊപാത്തിക് ഹൈപ്പോപാരൈറോയിഡിസം തുടങ്ങിയ രോഗങ്ങളെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം ഗവേഷണം നടത്തി. <ref name="Brief Profile of the Awardee">{{Cite web|url=http://ssbprize.gov.in/content/Detail.aspx?AID=370|title=Brief Profile of the Awardee|date=2017|publisher=Shanti Swarup Bhatnagar Prize}}</ref> വിറ്റാമിൻ ഡിയുടെ അപര്യാപ്തതയെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഠനങ്ങൾ ''എത്യോപാഥോജെനിസിസ്'', ജനസംഖ്യയിലുടനീളമുള്ള തകരാറിന്റെ ഗൗരവം എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഇന്ത്യൻ ജനങ്ങളിൽ വിറ്റാമിൻ ഡിയുടെ കുറവ് ഉണ്ടാകുന്നത് അവരുടെ കറുത്ത തൊലിയാണ് (ഇത് അൾട്രാ വയലറ്റ് രശ്മികൾ തടയുന്നതിലൂടെ വിറ്റാമിൻ ഡി ഉണ്ടാകുന്നത് തടയുന്നു) അതുപോലെ തന്നെ കാൽസിട്രിയോൾ റിസപ്റ്റർ ജീനിന്റെ അപര്യാപ്തമായ ബയോ- പൊരുത്തപ്പെടുത്തൽ. <ref name="Lau2016">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=tM7xDAAAQBAJ&pg=PA169|title=Your Plan for Natural Scoliosis Prevention and Treatment (4th Edition): The Ultimate Program and Workbook to a Stronger and Straighter Spine.|last=Dr Kevin Lau|date=18 July 2016|publisher=Health In Your Hands|isbn=978-981-09-9457-0|pages=169–}}</ref> പോഷകാഹാരക്കുറവ് സപ്ലിമെന്റുകളിലൂടെ പരിഹരിക്കുന്നതിനെതിരെ വാദിച്ച അദ്ദേഹം പരിഹാരമാർഗ്ഗമായി സൂര്യപ്രകാശം എത്തുന്നതിനെ ഉപദേശിച്ചു. <ref name="10-year-old dies of vitamin D overdose in Delhi">{{Cite web|url=https://www.pressreader.com/india/the-times-of-india-mumbai-edition/20160430/281964606914345|title=10-year-old dies of vitamin D overdose in Delhi|date=30 April 2016|publisher=Times of India}}</ref> <ref name="Sunlight enough, no need of vitamin-D drive">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/india/Sunlight-enough-no-need-of-vitamin-D-drive/articleshow/51624685.cms|title=Sunlight enough, no need of vitamin-D drive|date=31 March 2016|publisher=Times of India}}</ref> [[പാരാതൈറോയ്ഡ് ഗ്രന്ഥി|പാരാതൈറോയിഡ്]] സ്പോണ്ടിലോ ആർത്രോപതി, ബേസൽ ഗാംഗ്ലിയ കാൽ‌സിഫിക്കേഷൻ, ഹൈപ്പർഫോസ്ഫേറ്റീമിയയുടെ വികസനം തുടങ്ങിയ ക്ലിനിക്കൽ ചിഹ്നങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് രോഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ധാരണ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിന് ഇഡിയൊപാത്തിക് ഹൈപ്പോപാരൈറോയിഡിസത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ സഹായിച്ചു. <ref name="About the Author"/> അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഠനങ്ങൾ നിരവധി ലേഖനങ്ങളിലൂടെ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് <ref name="Browse by Fellow">{{Cite web|url=http://repository.ias.ac.in/view/fellows/Rangarajan=3APundi_Narasimhan=3A=3A.html|title=Browse by Fellow|date=2017|publisher=Indian Academy of Sciences}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [കുറിപ്പ് 2] അവയിൽ പലതും ഗൂഗിൾ സ്കോളർ <ref name="On Google Scholar">{{Cite web|url=https://scholar.google.com/citations?user=CbjFDxEAAAAJ&hl=en|title=On Google Scholar|date=2017|publisher=Google Scholar|access-date=2021-05-11|archive-date=2021-05-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511165829/https://scholar.google.com/citations?user=CbjFDxEAAAAJ&hl=en|url-status=dead}}</ref>, റിസർച്ച് ഗേറ്റ് എന്നിവ പോലുള്ള ഓൺലൈൻ ലേഖന ശേഖരണങ്ങളാൽ പട്ടികപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. <ref name="On ResearchGate">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Ravinder_Goswami|title=On ResearchGate|date=2017}}</ref> കൂടാതെ, മറ്റുള്ളവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച പുസ്തകങ്ങൾക്ക് അദ്ദേഹം അധ്യായങ്ങൾ സംഭാവന ചെയ്തിട്ടുണ്ട് <ref name="Holick2010">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=pyK2iDVWxfwC&pg=PR23|title=Vitamin D: Physiology, Molecular Biology, and Clinical Applications|last=Michael F. Holick|date=27 June 2010|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=978-1-60327-303-9|pages=23–}}</ref> <ref name="KumarGupta2014">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=kQ9tAwAAQBAJ&pg=PR14|title=Sexually Transmitted Infections|last=Bhushan Kumar|last2=Somesh Gupta|date=10 February 2014|publisher=Elsevier Health Sciences APAC|isbn=978-81-312-2978-1|pages=14–}}</ref> അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതികൾ മറ്റ് രചയിതാക്കളിൽ നിന്ന് അവലംബങ്ങൾ നേടിയിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=ruoJAQAAMAAJ|title=Down to Earth: Science and Environment Fortnightly|publisher=Society for Environmental Communications|year=2008}}</ref> <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=FCwVAQAAMAAJ|title=Postgraduate Medical Journal|date=July 1993|publisher=Blackwell Scientific Publications}}</ref> ''2007 ൽ നടന്ന നാഷണൽ സിമ്പോസിയം ഓൺ ന്യൂട്രീഷ്യൻ ആൻഡ് ബോൺ ഹെൽത്ത്'' ഓഫ് ന്യൂട്രീഷൻ ഫൗണ്ടേഷൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള മെഡിക്കൽ ഫോറങ്ങളിലും അദ്ദേഹം തന്റെ ഗവേഷണം അവതരിപ്പിച്ചു <ref name="Potential significance of Vitamin D deficiency in apparently healthy subjects in Delhi">{{Cite web|url=http://nutritionfoundationofindia.org/workshop_symposia/Nutrition%20and%20Bone%20Health%20Symposium/Day2/Dr.%20Goswami.pdf|title=Potential significance of Vitamin D deficiency in apparently healthy subjects in Delhi|date=2017|publisher=Nutrition Foundation of India|access-date=2021-05-11|archive-date=2017-04-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20170404043602/http://nutritionfoundationofindia.org/workshop_symposia/Nutrition%20and%20Bone%20Health%20Symposium/Day2/Dr.%20Goswami.pdf|url-status=dead}}</ref> ''കൂടാതെ നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസിന്റെ (ഇന്ത്യ) അന്നൽസിന്റെ'' എഡിറ്റോറിയൽ അസോസിയേറ്റായും അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിക്കുന്നു. <ref name="Annals of the National Academy of Medical Sciences (India)">{{Cite web|url=http://nams-india.in/anams/2015/6-3-PB.pdf|title=Annals of the National Academy of Medical Sciences (India)|date=2017|publisher=National Academy of Medical Sciences}}</ref> == അവാർഡുകളും ബഹുമതികളും == സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച് കൗൺസിൽ ഗോസ്വാമിക്ക് 2008 ൽ ഇന്ത്യയിലെ പരമോന്നത ശാസ്ത്ര പുരസ്കാരമായ [[ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം]] നൽകി. <ref name="Medical Sciences">{{Cite web|url=http://www.csir.res.in/external/heads/career/award/BPRIZE/Medical_SCIENCES.htm|title=Medical Sciences|date=2017|publisher=Council of Scientific and Industrial Research|archive-url=https://web.archive.org/web/20130224074105/http://www.csir.res.in/External/Heads/career/award/BPRIZE/Medical_SCIENCES.htm|archive-date=2013-02-24}}</ref> [[ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് (ബാംഗ്ളുർ)|ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്]] അതേ വർഷം തന്നെ അദ്ദേഹത്തെ ഒരു ഫെലോ ആയി തിരഞ്ഞെടുത്തു <ref name="Fellow profile">{{Cite web|url=http://www.ias.ac.in/describe/fellow/Goswami,_Prof._Ravinder|title=Fellow profile|date=2017|publisher=Indian Academy of Sciences}}</ref> കൂടാതെ 2010 ൽ ഇന്ത്യയിലെ നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസിന്റെ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഫെലോ ആയി. <ref name="NASI Year Book 2015">{{Cite web|url=http://www.nasi.org.in/Year%20Book%202015.pdf|title=NASI Year Book 2015|date=2017|publisher=National Academy of Sciences, India|access-date=2021-05-11|archive-date=2015-08-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20150806211716/http://www.nasi.org.in/Year%20Book%202015.pdf|url-status=dead}}</ref> == തിരഞ്ഞെടുത്ത ഗ്രന്ഥസൂചിക == * {{Cite journal|last=Chandan Jyoti Das, Ashu Seith, Shivanand Gamanagatti, Ravinder Goswami|title=Ectopic Pituitary Adenoma with an Empty Sella|url=https://archive.org/details/sim_ajr-american-journal-of-roentgenology_2006-05_186_5/page/1468|journal=American Journal of Roentgenology|date=2006|volume=186|issue=5|pages=1468–1469|doi=10.2214/AJR.05.0329|pmid=16632746}} * {{Cite journal|title=Prevalence & potential significance of vitamin D deficiency in Asian Indians|journal=Indian J Med Res|date=2008|volume=127|issue=3|pages=229–38|pmid=18497436}} * {{Cite journal|last=Ariachery C. Ammini, Saptarshi Bhattacharya, Jaya Praksh Sahoo, Jim Philip, Nikhil Tandon, Ravinder Goswami, Viveka P. Jyotsna, Rajesh Khadgawat, Sunil Chumber, Aashu Seth, Asis K. Karak, Bhawani S. Sharma, Poodipedi Sarat Chandra, Ashish Suri, Manish S. Sharma, Shashank S. Kale, Manmohan Singh|title=Cushing's disease: Results of treatment and factors affecting outcome|journal=Hormones|date=2011|volume=10|issue=3|pages=222–229|pmid=22001133|doi=10.14310/horm.2002.1312}} * {{Cite journal|last=Ravinder Goswami, Tabin Millo, Shruti Mishra, Madhuchhanda Das, Mansi Kapoor, Neeraj Tomar, Soma Saha, Tara Shankar Roy, Vishnubhatla Sreenivas|title=Expression of Osteogenic Molecules in the Caudate Nucleus and Gray Matter and Their Potential Relevance for Basal Ganglia Calcification in Hypoparathyroidism|journal=J Clin Endocrinol Metab|date=2014|volume=99|issue=5|pages=1741–1748|doi=10.1210/jc.2013-3863|pmid=24552219|pmc=5393477}} * {{Cite journal|last=Sagar Modi, Majari Tripathy, Soma Saha, Ravinder Goswami|title=Seizures in patients with idiopathic hypoparathyroidism: Effect of antiepileptic drug withdrawal on recurrence of seizures and serum calcium control|journal=Eur J Endocrinol|date=2014|volume=170|issue=5|pages=777–83|doi=10.1530/EJE-14-0075|pmid=24648439}} * {{Cite journal|last=Abilash Nair, Randeep Guleria, Devasenathipathy Kandasamy, Raju Sharma, Nikhil Tandon, Urvashi B. Singh, Ravinder Goswami|title=Prevalence of pulmonary tuberculosis in young adult patients with Type 1 diabetes mellitus in India|journal=Multidiscip Respir Med|date=2016|volume=11|issue=22|page=22|doi=10.1186/s40248-016-0058-z|pmid=27168934|pmc=4862037}} * {{Cite journal|last=Soma Saha, Savita Saini, Govind K. Makharia, Siddhartha Datta Gupta, Ravinder Goswami|title=Prevalence of coeliac disease in idiopathic hypoparathyroidism and effect of gluten-free diet on calcaemic control|journal=Clinical Endocrinology|date=2016|volume=84|issue=4|pages=578–586|doi=10.1111/cen.12850|pmid=26147910}} == ഇവയും കാണുക == {{Div col|colwidth=30em}} * [[Diabetes mellitus type 1]] * [[Cushing's disease]] * [[Fahr's syndrome]] * [[Coeliac disease]] {{div col end}} {{portal|India|Medicine}} == കുറിപ്പുകൾ== {{reflist|group=note|2}} == അവലംബം == {{reflist}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * {{Cite web|url=https://www.labome.org/expert/goswami/ravinder-goswami-327225.html|title=Ravinder Goswami on Labome|access-date=3 April 2017|date=2017|website=List of articles|publisher=Labome|archive-url=https://web.archive.org/web/20170404043346/https://www.labome.org/expert/goswami/ravinder-goswami-327225.html|archive-date=4 April 2017}} * {{Cite web|url=http://pubget.com/author/ravinder-goswami|title=Ravinder Goswami on PubGet|date=2017|website=List of articles|publisher=PubGet}} == കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് == * {{Cite web|url=http://annals-nams.in/index.php/annals/article/download/8/5|title=Endocrine and Metabolic Aspects of OSA|last=Ravinder Goswami|year=2013|website=Article (full text)|publisher=Ann Natl Acad Med Sci (India)|access-date=2021-05-11|archive-date=2021-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512060213/http://annals-nams.in/index.php/annals/article/download/8/5|url-status=dead}} {{SSBPST recipients in Medical Science}} {{authority control}} [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇന്ത്യൻ മെഡിക്കൽ ഡോക്ടർമാർ]] [[വർഗ്ഗം:1963-ൽ ജനിച്ചവർ]] rgmgshv3jakj2lmmnfsvqab9duz9rqs 0 540568 4617010 4100729 2026-05-03T12:55:37Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617010 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist | name = Y. D. Sharma | image = | alt = | caption = | birth_date = {{Birth date and age|1951|7|22|df=y}} | birth_place = [[Gangtok, Sikkim|Gangtok]], [[Sikkim]], India | death_date = | death_place = | residence = | nationality = [[Indian nationality|Indian]] | fields = {{ublist | [[Molecular biology]] }} | workplaces = {{ublist | [[National Institute of Malaria Research]] | [[AIIMS Delhi]] }} | alma_mater = {{ublist | [[Agra University]] | [[M. J. P. Rohilkhand University]] | [[AIIMS Delhi]] | [[University of Connecticut Health Center]] | [[Public Health Research Institute]] }} | doctoral_advisor = {{ublist | Marvin Lawrence Tanzer }} | doctoral_students = | known_for = Studies on molecular biology of [[malaria]] | awards = {{ublist| 1994&nbsp;[[Shanti Swarup Bhatnagar Prize]] | 1997&nbsp;Dr. M.O.T. Iyangar Memorial Prize | 2001&nbsp;National Academy of Vector Borne Diseases Award }} }} [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ന്യൂഡൽഹി|ദില്ലിയിലെ ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസിലെ]] മോളിക്യുലർ ബയോളജിസ്റ്റും പ്രൊഫസറും ബയോടെക്നോളജി വിഭാഗം മേധാവിയുമാണ് '''യജ്ഞ ദത്ത ശർമ്മ''' (ജനനം: 22 ജൂലൈ 1951). [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ സയൻസ് അക്കാദമി]], [[ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് (ബാംഗ്ളുർ)|ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്]], നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്, ഇന്ത്യ എന്നീ മൂന്ന് പ്രമുഖ ഇന്ത്യൻ സയൻസ് അക്കാദമികളിൽ നിന്നും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഫെലോ [[മലമ്പനി|- മലേറിയയുടെ]] തന്മാത്രാ ജീവശാസ്ത്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഗവേഷണത്തിന് ശർമ്മ പ്രശസ്തനാണ്. ശാസ്ത്ര ഗവേഷണത്തിനായുള്ള ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന്റെ പരമോന്നത ഏജൻസിയായ [[കൗൺസിൽ ഓഫ് സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച്]] 1994-ൽ വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിന് നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് [[ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം|ശാസ്ത്ര-സാങ്കേതികത്തിനുള്ള ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നഗർ സമ്മാനം നൽകി.]] == ജീവചരിത്രം == [[പ്രമാണം:AIIMS_central_lawn.jpg|ലഘുചിത്രം|235x235ബിന്ദു| ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ദില്ലി]] 1951 ജൂലൈ 22 ന് ജനിച്ച വൈ ഡി ശർമ്മ ഡോ. ബി ആർ അംബേദ്കർ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ (മുമ്പ് ആഗ്ര യൂണിവേഴ്സിറ്റി എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു) ആദ്യകാല കോളേജ് പഠനം നടത്തി. അവിടെ നിന്ന് ബിരുദം (ബിഎസ്‌സി), ബിരുദാനന്തര ബിരുദം എന്നിവ നേടി. <ref name="Indian fellow - Y D Sharma">{{Cite web|url=http://insaindia.res.in/detail/P06-1423|title=Indian fellow - Y D Sharma|date=2017|publisher=Indian National Science Academy|access-date=2021-05-12|archive-date=2020-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20200206113328/http://insaindia.res.in/detail/P06-1423|url-status=dead}}</ref> തുടർന്ന്, എംജെപി രോഹിൽഖണ്ഡ് സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് ഡോക്ടറേറ്റ് പഠനം നടത്തി ''. 1981 ൽ സീറം ഗ്ലൈക്കോപ്രോട്ടീനുകളെക്കുറിച്ചുള്ള'' പ്രബന്ധത്തിന് പിഎച്ച്ഡി നേടിയ ശേഷം [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ന്യൂഡൽഹി|ദില്ലിയിലെ ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസിൽ]] ഡോക്ടറേറ്റ് ജോലിയുടെ ആദ്യ ഭാഗം ചെയ്തു. ഫ്ലൂറോസിസ് അടിസ്ഥാനമാക്കി. 1982 ൽ കണക്റ്റിക്കട്ട് ഹെൽത്ത് സെന്ററിലേക്ക് മാറിയ ശർമ്മ, മാർവിൻ ലോറൻസ് ടാൻസറുടെ ലബോറട്ടറിയിൽ മോളിക്യുലർ ബയോളജി, [[കൊളാജൻ|കൊളാജൻസിന്റെ]] ബയോകെമിസ്ട്രി എന്നിവയിൽ പോസ്റ്റ്-ഡോക് ജോലി തുടർന്നു. എന്നിരുന്നാലും, 1984 ൽ അദ്ദേഹം പബ്ലിക് ഹെൽത്ത് റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലേക്ക് മാറിയപ്പോൾ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശ്രദ്ധ തന്മാത്രാ [[പരാദജീവശാസ്ത്രം|പരാസിറ്റോളജിയിലേക്ക്]] മാറി, അത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗവേഷണങ്ങളുടെ പ്രധാന വിഷയമായി തുടർന്നു. നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മലേറിയ റിസർച്ചിൽ (പഴയ മലേറിയ റിസർച്ച് സെന്റർ) ഒരു പൂൾ ഓഫീസറായി ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ച അദ്ദേഹം എൻ‌ഐ‌എം‌ആറിൽ താമസിച്ചത് ആറുമാസം മാത്രമേ നീണ്ടുനിന്നുള്ളൂ. അപ്പോൾ അദ്ദേഹം എയിംസ് ദില്ലിയിൽ അസോസിയേറ്റ് പ്രൊഫസറായി നിയമിതനാവുകയും അവിടെയദ്ദേഹം മോളിക്യൂലാർ പാരാസിറ്റോളജിയിൽ ഒരു ഗവേഷണ ലബോറട്ടറി സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. സ്ഥാപനത്തിന്റെ ബയോഇൻഫോർമാറ്റിക്സ് സെന്ററിന്റെ കോർഡിനേറ്ററായി സേവനമനുഷ്ഠിക്കുന്ന ശർമ്മ 1998 മുതൽ എയിംസിൽ പ്രൊഫസറായി തുടരുന്നു. ബയോടെക്നോളജി വിഭാഗത്തിന്റെ തലവനാണ് <ref name="Department of Biotechnology">{{Cite web|url=http://www.aiims.edu/aiims/hospital%20zone/faculty_LIst_upto_10_10_14_15_11_14.pdf|title=Department of Biotechnology|date=2017|publisher=AIIMS, Delhi}}</ref> <ref name="Faculty profile">{{Cite web|url=http://103.13.242.103/~aiims/index.php?option=com_content&view=article&id=745&lang=en|title=Faculty profile|date=2017|publisher=AIIMS Delhi|access-date=2021-05-12|archive-date=2019-01-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20190109111019/http://103.13.242.103/~aiims/index.php?option=com_content&view=article&id=745&lang=en|url-status=dead}}</ref> <ref name="Bioinformatics Centre">{{Cite web|url=http://btisnet.gov.in/SubDICaiims.asp|title=Bioinformatics Centre|access-date=2017-03-11|date=2017|publisher=AIIMS Delhi|archive-url=https://web.archive.org/web/20170312063024/http://btisnet.gov.in/SubDICaiims.asp|archive-date=2017-03-12}}</ref> എയിംസിലെ മുതിർന്ന ഡോക്ടർമാരിൽ ഒരാൾക്കെതിരായ ലേഖനമോഷണക്കുറ്റങ്ങൾ അന്വേഷിക്കുന്നതിനായി രൂപീകരിച്ച രണ്ട് അംഗ സമിതിയുടെ ഭാഗമായും 2011 ൽ അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. <ref name="AIIMS to probe plagiarism charges against senior doctor">{{Cite web|url=http://www.hindustantimes.com/delhi/aiims-to-probe-plagiarism-charges-against-senior-doctor/story-ABk1sRNY3Y6u4hEgnIcNdN.html|title=AIIMS to probe plagiarism charges against senior doctor|date=23 June 2011}}</ref> == ലെഗസി == [[പ്രമാണം:Symptoms_of_Malaria.png|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|186x186ബിന്ദു| മലേറിയയുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ]] പബ്ലിക് ഹെൽത്ത് റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ പഠിച്ച കാലത്ത്, 1984 ൽ മലേറിയയ്ക്ക് കാരണമാകുന്ന പ്രോട്ടോസോവൻ പരാന്നഭോജികളിലൊന്നായ ''പ്ലാസ്മോഡിയം ഫാൽസിപ്പാറത്തിന്റെ'' നോബ് പ്രോട്ടീൻ ജീൻ ക്ലോൺ ചെയ്യുന്നതിൽ ശർമ്മ വിജയിച്ചു. <ref name="Indian fellow - Y D Sharma"/> [[മലമ്പനി|എയിംസിൽ, മലേറിയയ്ക്ക്]] കാരണമാകുന്ന പരാന്നഭോജികളെക്കുറിച്ച് തന്മാത്രാ എപ്പിഡെമോളജിക്കൽ പഠനങ്ങൾ നടത്തിയ ഒരു കൂട്ടം ഗവേഷകരെ അദ്ദേഹം നയിച്ചു, അവരുടെ പഠനങ്ങൾ ക്ലോറോക്വിൻ, ആന്റിഫോളേറ്റ് മരുന്നുകൾ എന്നിവയ്ക്കെതിരായ പരാന്നഭോജികളുടെ പ്രതിരോധത്തെക്കുറിച്ച് മനസ്സിലാക്കി. <ref name="BurmaChakravorty2011">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=4CaQ3-x3LXMC&pg=PA259|title=From Physiology and Chemistry to Biochemistry|last=D. P. Burma|last2=Maharani Chakravorty|publisher=Pearson Education India|year=2011|isbn=978-81-317-3220-5|pages=259–}}</ref> ''ഇന്ത്യയിലെ പി. ഫാൽസിപ്പാറം'' സമ്മർദ്ദങ്ങളെ തിരിച്ചറിയൽ, ''പി. ഫാൽസിപ്പാറം'', ''പ്ലാസ്മോഡിയം വിവാക്സ് എന്നിവ'' വേർതിരിച്ചെടുക്കൽ, വളർത്തിയെടുക്കാനാവാത്ത മറ്റൊരു പ്രോട്ടോസോവൻ പരാന്നഭോജികൾ, <ref name="Research profile">{{Cite web|url=http://www.aiims.edu/en/2014-12-09-12-35-52/biotech_research.html|title=Research profile|date=2017|publisher=AIIMS Delhi|access-date=2021-05-12|archive-date=2017-09-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20170910070956/http://www.aiims.edu/en/2014-12-09-12-35-52/biotech_research.html|url-status=dead}}</ref> അതുപോലെ തന്നെ ''പ്ലാസ്മോഡിയം വിവാക്സിന്റെ'' ജീനോമിക് ലൈബ്രറിയുടെ വികസനം എന്നിവയാണ് ശർമയുടെ ബഹുമതി. <ref name="Handbook of Shanti Swarup Bhatnagar Prize Winners">{{Cite web|url=http://www.csirhrdg.res.in/ssb.pdf|title=Handbook of Shanti Swarup Bhatnagar Prize Winners|date=1999|publisher=Council of Scientific and Industrial Research|page=71|access-date=2021-05-12|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304043957/http://www.csirhrdg.res.in/ssb.pdf|url-status=dead}}</ref> പ്രൈമറ്റ് മലേറിയ പരാന്നഭോജിയായ ''പ്ലാസ്മോഡിയം നോളസി'' മൂലമാണ് മനുഷ്യരിൽ ആദ്യമായി മലേറിയ ഉണ്ടായതെന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗ്രൂപ്പാണ്. <ref name="Faculty profile"/> രോഗപ്രതിരോധ മരുന്നുകൾ വികസിപ്പിക്കുന്നതിൽ ഈ പഠനങ്ങൾക്ക് പ്രസക്തിയുണ്ടെന്ന് റിപ്പോർട്ടുചെയ്യുന്നു. ശർമ്മയുടെ ഗവേഷണങ്ങൾ നിരവധി ലേഖനങ്ങളിലൂടെ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് <ref name="On ResearchGate">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Yagya_Sharma4|title=On ResearchGate|date=2017}}</ref> [കുറിപ്പ് 1] [[ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് (ബാംഗ്ളുർ)|ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസിന്റെ]] ശാസ്ത്രീയ ലേഖനങ്ങളുടെ ഓൺലൈൻ ശേഖരം അവയിൽ പലതും പട്ടികപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. <ref name="Browse by Fellow">{{Cite web|url=http://repository.ias.ac.in/view/fellows/Sharma=3AYagya_Dutta=3A=3A.html|title=Browse by Fellow|date=2017|publisher=Indian Academy of Sciences}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതി പല ഗവേഷകരും ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട് <ref name="BakerBaker2001">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=Iaf--6vvbkwC&pg=PA74|title=Advances in Parasitology|last=J. R. Baker|last2=John Robin Baker|last3=R. Muller, D. Rollinson|publisher=Greenwood Publishing Group|year=2001|isbn=978-0-12-031750-9|pages=74–}}</ref> <ref name="SmithSimons2003">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=JRSdVwX-K6wC&pg=PA454|title=Proteinase and Peptidase Inhibition: Recent Potential Targets for Drug Development|last=H. John Smith|last2=Claire Simons|date=2 September 2003|publisher=CRC Press|isbn=978-0-203-21917-1|pages=454–}}</ref> <ref name="Strategies1991">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=HUYrAAAAYAAJ&pg=PA115|title=Malaria: Obstacles and Opportunities|last=Institute of Medicine (U.S.). Committee for the Study on Malaria Prevention and Control: Status Review and Alternative Strategies|date=1 January 1991|publisher=National Academies|isbn=9780309045278|pages=115–|id=NAP:13766}}</ref> <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=ZaTYMPCyK8EC&pg=PA145|title=Advances in Parasitology|date=13 February 1990|publisher=Academic Press|isbn=978-0-08-058075-3|pages=145–}}</ref> കൂടാതെ 70 ലധികം മാസ്റ്റർ, ഡോക്ടറൽ വിദ്യാർത്ഥികളെ അവരുടെ പഠനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ഉപദേശിച്ചു. == അവാർഡുകളും ബഹുമതികളും == ഇന്ത്യയിലെ പരമോന്നത ശാസ്ത്ര പുരസ്കാരമായ [[ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം]] 1994 -ൽ [[കൗൺസിൽ ഓഫ് സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച്|സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച് കൗൺസിൽ]] ശർമയ്ക്ക് നൽകി.<ref name="View Bhatnagar Awardees">{{Cite web|url=http://ssbprize.gov.in/Content/AwardeeList.aspx|title=View Bhatnagar Awardees|access-date=12 November 2016|date=2016|publisher=Shanti Swarup Bhatnagar Prize}}</ref> <ref name="Medical Sciences">{{Cite web|url=http://www.csir.res.in/external/heads/career/award/BPRIZE/Medical_SCIENCES.htm|title=Medical Sciences|date=2017|publisher=Council of Scientific and Industrial Research|archive-url=https://web.archive.org/web/20130224074105/http://www.csir.res.in/External/Heads/career/award/BPRIZE/Medical_SCIENCES.htm|archive-date=2013-02-24}}</ref> നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് 1993 ൽ അദ്ദേഹത്തെ ഒരു ഫെലോ ആയി തിരഞ്ഞെടുത്തു <ref name="NASI Year Book 2015">{{Cite web|url=http://www.nasi.org.in/Year%20Book%202015.pdf|title=NASI Year Book 2015|date=2017|publisher=National Academy of Sciences, India|access-date=2021-05-12|archive-date=2015-08-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20150806211716/http://www.nasi.org.in/Year%20Book%202015.pdf|url-status=dead}}</ref> <ref name="NASI fellows">{{Cite web|url=http://www.nasi.org.in/fellows.asp?RsFilter=S|title=NASI fellows|date=2017|publisher=National Academy of Sciences, India|access-date=2021-05-12|archive-date=2016-03-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20160316043224/http://nasi.org.in/fellows.asp?RsFilter=S|url-status=dead}}</ref> 1997 ൽ മലേറിയയെക്കുറിച്ചുള്ള ഗവേഷണങ്ങൾക്ക് [[ഇന്ത്യൻ കൗൺസിൽ ഓഫ് മെഡിക്കൽ റിസർച്ച്|ഇന്ത്യൻ കൗൺസിൽ ഓഫ് മെഡിക്കൽ റിസർച്ചിന്റെ]] ഡോ. മോട്ട് അയ്യങ്കാർ മെമ്മോറിയൽ സമ്മാനം <ref name="Faculty profile"/> 2000 ൽ [[ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ് (ബാംഗ്ളുർ)|ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്]] <ref name="Fellow profile">{{Cite web|url=http://www.ias.ac.in/describe/fellow/Sharma,_Prof._Yagya_Dutta|title=Fellow profile|date=2017|publisher=Indian Academy of Sciences}}</ref> [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ സയൻസ് അക്കാദമി|, ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ സയൻസ് അക്കാദമി]] 2006 എന്നിവയിൽ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഫെലോ ആയി ശർമ്മ മാറി; <ref name="INSA Year Book 2016">{{Cite web|url=http://www.insaindia.res.in/pdf/YearBook_2016.pdf|title=INSA Year Book 2016|date=2017|publisher=Indian National Science Academy|access-date=2021-05-12|archive-date=2016-11-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20161104001952/http://www.insaindia.res.in/pdf/YearBook_2016.pdf|url-status=dead}}</ref> ഇതിനിടയിൽ 2001 ൽ നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് വെക്ടർ ബോർൺ ഡിസീസസ് അവാർഡ് ലഭിച്ചു. <ref name="National Academy of Vector Borne Diseases Award">{{Cite web|url=http://www.navbd.org/awards.html|title=National Academy of Vector Borne Diseases Award|date=2017|publisher=National Academy of Vector Borne Diseases|access-date=2021-05-12|archive-date=2019-12-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20191205032631/http://www.navbd.org/awards.html|url-status=dead}}</ref> ഇന്ത്യൻ സൊസൈറ്റി ഫോർ മലേറിയ, മറ്റ് സാംക്രമിക രോഗങ്ങൾ <ref name="ISMOCD members">{{Cite web|url=http://ismocd.org/index.asp?page=finallist.htm|title=ISMOCD members|date=2017|publisher=Indian Society for Malaria and Other Communicable Diseases|access-date=2021-05-12|archive-date=2016-03-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20160306204808/http://ismocd.org/index.asp?page=finallist.htm|url-status=dead}}</ref>, ന്യൂയോർക്ക് അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്, അമേരിക്കൻ സൊസൈറ്റി ഫോർ മൈക്രോബയോളജി, അമേരിക്കൻ അസോസിയേഷൻ ഫോർ അഡ്വാൻസ്മെന്റ് ഓഫ് സയൻസ്, അമേരിക്കൻ സൊസൈറ്റി ഓഫ് ട്രോപ്പിക്കൽ മെഡിസിൻ ആന്റ് ഹൈജീൻ എന്നിവയിൽ അംഗമാണ് . <ref name="Research profile"/> == തിരഞ്ഞെടുത്ത ഗ്രന്ഥസൂചിക == * {{Cite journal |last=Mohammad Tauqeer Alam, Richa Agarwal, Yagya D. Sharma |title=Extensive heterozygosity at four microsatellite loci flanking Plasmodium vivax dihydrofolate reductase gene |journal=Molecular and Biochemical Parasitology |date=2007 |volume=153 |issue=2 |pages=178–185 |doi=10.1016/j.molbiopara.2007.03.003|pmid=17418906 }} * {{Cite journal |vauthors=Thakur A, Alam MT, Sharma YD |title=Genetic diversity in the C-terminal 42 kDa region of merozoite surface protein-1 of Plasmodium vivax (PvMSP-1(42)) among Indian isolates |journal=Acta Trop. |date=2008 |volume=108 |issue=1 |pages=58–63 |doi=10.1016/j.actatropica.2008.08.011|pmid=18823930 }} * {{Cite journal |vauthors=Alam MT, Bora H, Singh N, Sharma YD |title=High immunogenecity and erythrocyte-binding activity in the tryptophan-rich domain (TRD) of the 74-kDa Plasmodium vivax alanine-tryptophan-rich antigen (PvATRAg74) |journal=Vaccine |date=2008 |volume=26 |issue=31 |pages=3787–94 |doi=10.1016/j.vaccine.2008.05.059|pmid=18579264 }} * {{Cite journal |vauthors=Ahmed A, Sharma YD |title=Ribozyme cleavage of Plasmodium falciparum gyrase A gene transcript affects the parasite growth |journal=Parasitol Res |date=2008 |volume=103 |issue=4 |pages=751–63 |doi=10.1007/s00436-008-1036-y|pmid=18523802 |s2cid=23199947 }} * {{Cite journal |last=Hema Bora, Manoj K Das, Anwar Ahmed, Yagya D Sharma |title=Variations in the Mitochondrial DNA Markers in the Anopheles (Cellia) Sundaicus Population From the Andaman and Nicobar Islands, India |journal=Acta Trop |date=2009 |volume=112 |issue=2 |pages=120–124 |doi=10.1016/j.actatropica.2009.07.007|pmid=19595665 }} == ഇതും കാണുക == {{Div col|colwidth=30em}} * [[Malaria prophylaxis]] * [[Antimalarial medication]] {{div col end}} {{portal|India|Medicine}} == അവലംബം== {{reflist|30em}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * {{Cite web |url=http://www.gettyimages.in/detail/news-photo/dr-yd-sharma-professor-and-head-of-department-of-news-photo/90558666#dr-yd-sharma-professor-and-head-of-department-of-biotechnology-all-picture-id90558666 |title=Y. D. Sharma |date=2017 |publisher=Getty Images}} * {{Cite web |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/?term=Sharma%20YD%5BAuthor%5D&cauthor=true&cauthor_uid=18523802 |title=Y. D. Sharma |date=2017 |publisher= US National Library of Medicine |work=List of articles}} == അധിക വായനയ്ക്ക്== * {{Cite web |url=http://www.indiamedicaltimes.com/2011/06/25/aiims-to-probe-plagiarism-charges-against-dr-muhammad-irshad/ |title=AIIMS to probe plagiarism charges against Dr Muhammad Irshad |date=25 June 2011 |publisher=India Medical Times |work=News report |access-date=2021-05-12 |archive-date=2019-04-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190414130037/https://www.indiamedicaltimes.com/2011/06/25/aiims-to-probe-plagiarism-charges-against-dr-muhammad-irshad/ |url-status=dead }} {{SSBPST recipients in Medical Science}} {{authority control}} [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] [[വർഗ്ഗം:1951-ൽ ജനിച്ചവർ]] 2d33o5cqhvc2cd45f52sjbgdv61a03u 0 542535 4617091 4546500 2026-05-04T03:43:53Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617091 wikitext text/x-wiki {{Needs Image}} {{Infobox person | name = Vallalarpuram Sennimalai Natarajan <br>വല്ലലാർപുരം സെന്നിമലായ് നടരാജൻ <br>வள்ளலார்புரம் சென்னிமலை நடராஜன் | image = | image_size = | caption = | other_names = | birth_date = {{Birth-date and age|10 June 1939}} | birth_place = തമിഴ്നാട് | death_date = | death_place = | resting_place = | resting_place_coordinates = | occupation = വയോജന ആരോഗ്യവിദഗ്ദ്ധൻ | years_active = | spouse = | partner = | children = | parents = | awards = [[Padma Shri|പദ്മശ്രീ]]<br>[[Dr. B. C. Roy Award|ബി. സി. റോയ് പുരസ്കാരം]]<br>[[British Geriatrics Society|ബ്രിട്ടീഷ് ഗെറിയാട്രിൿസ് സൊസൈറ്റി]] സ്വർണ്ണ മെഡൽ<br>[[Government of Tamil Nadu|തമിഴ്നാട് സർക്കാരിന്റെ]] മികച്ച സാമൂഹ്യപ്രവർത്തകനുള്ള പുരസ്കാരം<br>ഇന്ത്യൻ അക്കാദമി ഓഫ് ജെറിയാട്രിക്സ് ലൈഫ് ടൈം അച്ചീവ്മെൻറ് അവാർഡ്<br>[[സാമൂഹിക നീതി, ശാക്തീകരണ മന്ത്രാലയം|ദേശീയ]] ലൈഫ് ടൈം അച്ചീവ്മെൻറ് അവാർഡ്<br>[[Tamil Nadu Dr. M.G.R. Medical University|എം.ജി.ആർ. മെഡിക്കൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റി]] ലൈഫ് ടൈം അച്ചീവ്മെൻറ് അവാർഡ് | website = http://www.geriatricsdrvsn.com/ }} ഇന്ത്യയിലെ ''[[ജെറിയാട്രിക്സ്|വയോജന വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിന്റെ]] പിതാവായി'' പലരും കരുതുന്ന ഒരു ഇന്ത്യൻ ജെറിയാട്രിക് ഫിസിഷ്യനാണ് '''വല്ലലാർപുരം സെന്നിമലായ് നടരാജൻ'''. ഈ മേഖലയിലെ ആദ്യത്തെ ഇന്ത്യൻ പ്രൊഫസറായും അറിയപ്പെടുന്നു.<ref name="Books U Know">{{Cite web|url=http://booksuknow.com/cat_aur.php?t=2&selitem=13&tit=Dr.V.S%20Natarajan|title=Books U Know|access-date=12 December 2014|date=2014|publisher=Books U Know}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name="Geriatrics">{{Cite web|url=http://www.geriatricsdrvsn.com/about.html|title=Geriatrics|access-date=12 December 2014|date=2014|publisher=Geriatrics|archive-date=2014-12-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20141216135737/http://www.geriatricsdrvsn.com/about.html|url-status=dead}}</ref><ref name="India Medical Times">{{Cite web|url=http://www.indiamedicaltimes.com/2012/01/25/dr-kantilal-sancheti-dr-suresh-advani-dr-noshir-wadia-dr-devi-shetty-in-padma-honours-list/|title=India Medical Times|access-date=12 December 2014|date=25 January 2012|publisher=India Medical Times|archive-date=2019-03-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20190302170551/http://www.indiamedicaltimes.com/2012/01/25/dr-kantilal-sancheti-dr-suresh-advani-dr-noshir-wadia-dr-devi-shetty-in-padma-honours-list/|url-status=dead}}</ref><ref name="The Hindu">{{Cite web|url=http://www.thehindu.com/features/metroplus/society/the-art-of-ageing/article2924108.ece|title=The Hindu|access-date=12 December 2014|date=27 February 2012}}</ref> [[ഭാരത സർക്കാർ|ഇന്ത്യ സർക്കാർ]] 2012-ൽ [[പത്മശ്രീ]] നൽകി ആദരിച്ചു. <ref name="Padma Shri">{{Cite web|url=http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf|title=Padma Shri|access-date=11 November 2014|date=2014|publisher=Padma Shri|archive-date=2017-10-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20171019215108/http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf|url-status=dead}}</ref>{{Quote box|''ഓർമ്മ നഷ്ടത്തിന്റെ 30 മുതൽ 40 ശതമാനം വരെ ചികിത്സിക്കാവുന്നതാണെങ്കിലും പല മുതിർന്ന പൗരന്മാരും ചികിത്സ തേടാതെ അതിന്റെ ആഘാതം അനുഭവിക്കുന്നു. [[ന്യുമോണിയ|ന്യുമോണിയയിൽ]] നിന്നും, 10 വർഷത്തേക്ക് സംരക്ഷണം നൽകുന്ന വാക്സിൻ വഴി വളരെയധികം പ്രായമുള്ളവരെ രക്ഷിക്കാൻ കഴിയും, '' നടരാജൻ പറയുന്നു, '' ശരിയായി കൈകാര്യം ചെയ്താൽ, വാർദ്ധക്യം ജീവിതത്തിന്റെ നല്ലൊരു കാലഘട്ടമായിരിക്കും.''<ref name="The Hindu" /> | align = right | width = 21em }}വല്ലലാർപുരം സെന്നിമലായ് നടരാജൻ 1939 ജൂൺ 19 ന് തെന്നിന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ജനിച്ചു.<ref name="Books U Know"/> 1965 ൽ വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദം നേടിയ അദ്ദേഹം 1968 ൽ [[മദ്രാസ് സർവ്വകലാശാല|മദ്രാസ് സർവകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് ബിരുദാനന്തര ബിരുദം നേടി.<ref name="Geriatrics"/> തുടർന്ന്, 1973 ൽ സതാംപ്ടണിലെ ജനറൽ ഹോസ്പിറ്റലിൽ ജെറിയാട്രിക് മെഡിസിനിൽ ഉന്നത പരിശീലനത്തിനായി യുകെയിലേക്ക് പോയി<ref name="The Hindu"/> ഉന്നത മെഡിക്കൽ പരിശീലനത്തിനുള്ള ജോയിന്റ് കമ്മിറ്റിയിൽ നിന്ന് ജെറിയാട്രിക് മെഡിസിൻ സ്പെഷ്യലിസ്റ്റായി എംആർസിപിയും അക്രഡിറ്റേഷനും നേടി.<ref name="JRCPTB">{{Cite web|url=http://www.jrcptb.org.uk/|title=JRCPTB|access-date=13 December 2014|date=2014|publisher=JRCPTB}}</ref> ബ്രിട്ടൻ പിന്നീട്, 1987 ൽ എഡിൻബർഗിലെ [[റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് ഫിസിഷ്യൻസ് ഓഫ് എഡിൻ‌ബർഗ്|റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് ഫിസിഷ്യൻസ്]] (എഫ്ആർസിപി) യുടെ ഫെലോഷിപ്പും ലഭിച്ചു. നടരാജൻ 1974 ൽ ചെന്നൈ സർക്കാർ ജനറൽ ആശുപത്രിയിൽ ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ചു.<ref name="Geriatrics"/><ref name="Books U Know"/> നടരാജൻ ചെന്നൈയിൽ താമസിക്കുന്നു, ''സീനിയർ സിറ്റിസൺസ് ബ്യൂറോയുമായി'' സാമൂഹിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ പിന്തുടരുന്നു, വിവിധ സമ്മേളനങ്ങളിൽ മുഖ്യപ്രസംഗങ്ങൾ നടത്തുന്നു. <ref name="The Hindu"/> തമിഴ്‌നാട്ടിലെ [[തമിഴ്‌നാട് ഡോ. എം.ജി.ആർ. മെഡിക്കൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റി|ഡോ. എംജിആർ മെഡിക്കൽ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയിൽ]] ജെറാട്രിക് മെഡിസിൻ വിഭാഗത്തിൽ ഓണററി പ്രൊഫസറായി ചുമതലയേറ്റു ജോലിയും ചെയ്യുന്നു.<ref name="India Medical Times"/> == നേട്ടങ്ങളും പാരമ്പര്യവും == [[ജെറിയാട്രിക്സ്|ഇന്ത്യയിൽ വയോജന വൈദ്യശാസ്ത്രത്തെ]] ജനപ്രിയമാക്കിയ ഡോക്ടറായി പലരും കരുതുന്ന നടരാജൻ, ജെറിയാട്രിക് മെഡിസിൻ മെഡിക്കൽ ബ്രാഞ്ചിൽ സ്പെഷ്യലൈസേഷൻ നേടിയ ആദ്യത്തെ ഇന്ത്യക്കാരനാണെന്നും രാജ്യത്തെ ഈ മേഖലയിലെ ആദ്യത്തെ പ്രൊഫസറാണെന്നും റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.<ref name="Books U Know"/><ref name="Geriatrics"/><ref name="Senior Indian">{{Cite web|url=http://www.seniorindian.com/people_behind_this_site.htm|title=Senior Indian|access-date=12 December 2014|date=2014|publisher=Senior Indian}}</ref> ചെന്നൈ ഗവൺമെന്റ് ഹോസ്പിറ്റലിൽ ജോലി ചെയ്തിരുന്ന സമയത്ത്, വയോജന ആരോഗ്യ സംരക്ഷണത്തിനായി ഒരു ഔട്ട് പേഷ്യന്റ് സെന്റർ സ്ഥാപിക്കുന്നതിൽ അദ്ദേഹം വിജയിച്ചു.<ref name="India Medical Times"/><ref name="The Hindu"/> ചെന്നൈയിലെ [[മദ്രാസ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്|മദ്രാസ് മെഡിക്കൽ കോളേജിൽ]] പ്രൊഫസറായിരിക്കെ ജെറിയാട്രിക് മെഡിസിനിൽ പോസ്റ്റ് ഗ്രാജുവേറ്റ് കോഴ്‌സ് (എംഡി) ആരംഭിച്ചതിന്റെ ബഹുമതിയും അദ്ദേഹത്തിനുണ്ട്. സർക്കാർ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച നടരാജൻ, ചെന്നൈ ആസ്ഥാനമായുള്ള [[സർക്കാരിതര സംഘടന|സർക്കാറിതര സംഘടനയായ]], പ്രായമായ പൗരന്മാരുടെ ക്ഷേമത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ''മുതിർന്ന പൗരന്മാർ അംഗമായുള്ള ഒരു ബ്യൂറോ''യിൽ ചേരുകയും അതിന്റെ നിലവിലെ ചെയർമാൻ ആവുകയും ചെയ്തു.<ref name="Geriatrics"/> <ref name="India Medical Times"/> ഫോറത്തിന്റെ ആഭിമുഖ്യത്തിൽ നിരവധി പ്രോഗ്രാമുകൾ രൂപീകരിക്കുന്നതിൽ അദ്ദേഹം സംഭാവന നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ''അദിപരാശക്തി ക്ലിനിക്,'' [[കീഴ്പാക്കം|കീഴ്പാക്കത്തെ]] ഫ്ലവേഴ്സ് റോഡിലെ ഒരു മെമ്മറി ക്ലിനിക്ക് അത്തരമൊരു സംരംഭമാണ്. <ref name="Adiparashakthi Clinic">{{Cite web|url=https://www.here.com/india/chennai/hospital-health-care-facility/adhiparasakthi-clinic--356tf346-3d8c853ad93c4ca39d487465ab997eb6?map=13.07981,80.25003,16,normal|title=Adiparashakthi Clinic|access-date=13 December 2014|date=2014|publisher=Here.com}}</ref> ചെന്നൈയിലെ ഇത്തരത്തിലുള്ള ആദ്യത്തെ ക്ലിനിക്കാണ് ഇത്. 50 വയസ്സിനു മുകളിലുള്ള ആളുകളുടെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശ്നങ്ങൾ തിരിച്ചറിയുന്നതിനും മെഡിക്കൽ, വാർദ്ധക്യപ്രശ്‌നങ്ങളെ വേർതിരിച്ച് വേർതിരിക്കുന്നതിനും മാപ്പിംഗ് ചെയ്യുന്നതിനുമായി ഇതു പ്രവർത്തിക്കുന്നു.<ref name="Memory Clinic">{{Cite web|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-tamilnadu/memory-clinic-for-the-aged/article3105442.ece|title=Memory Clinic|access-date=13 December 2014|date=15 July 2006}}</ref> ചെന്നൈക്ക് ചുറ്റുമുള്ള വിവിധ ഗ്രാമങ്ങളിൽ ക്ലിനിക്ക് ആഴ്ചതോറും സൗജന്യ കൺസൾട്ടേഷനുകൾ നടത്തുന്നു. <ref name="The Hindu"/> നടരാജന്റെ മാർഗനിർദേശപ്രകാരം ബ്യൂറോ മറ്റൊരു സംരംഭം ആരംഭിച്ചു, ജെറിയാട്രിക് ഹൗസ്‌കോൾ പ്രോഗ്രാം, വീട്ടു കോളുകൾ, അക്കാദമിക് വിദഗ്ധരുമായുള്ള ബന്ധം, ലാബ് സേവനം, നഴ്സിംഗ് സേവനം, സർട്ടിഫിക്കറ്റുകൾ നൽകൽ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന സമഗ്രമായ ജെറിയാട്രിക് കെയർ പ്രോഗ്രാം.<ref name="The Hindu"/><ref name="Harmony India">{{Cite web|url=http://www.harmonyindia.org/hportal/VirtualPrintView.jsp?page_id=12850|title=Harmony India|access-date=13 December 2014|date=2014|publisher=Harmony India|archive-date=2016-03-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303230540/http://www.harmonyindia.org/hportal/VirtualPrintView.jsp?page_id=12850|url-status=dead}}</ref> 70 വയസ്സിനു മുകളിലുള്ളവർക്ക് ഈ സേവനം തുറന്നുകൊടുത്തിട്ടുണ്ട്, കൂടാതെ 60 വയസ്സിനു മുകളിലുള്ളവർക്ക് നിയന്ത്രിത ചലനശേഷി നേരിടുന്നുണ്ടെങ്കിൽ അവരെ പാർപ്പിക്കും. <ref name="Madras Musings">{{Cite web|url=http://madrasmusings.com/Vol%2019%20No%2016/readerswrite.html|title=Madras Musings|access-date=13 December 2014|date=2014|publisher=Madras Musings}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[മധുര]], [[തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി|തിരുച്ചി]] തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിലേക്ക് സേവനങ്ങളുടെ വ്യാപനം വിപുലീകരിക്കാനാണ് പദ്ധതി. നടരാജൻ സീനിയർ ഇൻഡ്യൻ <ref name="Senior Indian Home">{{Cite web|url=http://www.seniorindian.com/|title=Senior Indian Home|access-date=13 December 2014|date=2014|publisher=Senior Indian}}</ref> പ്രായമായ പൗരന്മാർക്ക് വിവരവും മാർഗനിർദേശ സേവനങ്ങളും നൽകാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ഒരു വെബ് പോർട്ടൽ, അവരുടെ വിവര വിഭാഗത്തിന്റെ ചീഫ് കൺസൾട്ടന്റായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. <ref name="Senior Indian"/> ''ലിങ്ക് ഏജ്'' എന്ന പേരിൽ പ്രായമായവർക്കായി ഒരു ജേണൽ സ്ഥാപിക്കുന്നതിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശ്രമങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടുന്നു. <ref name="The Hindu"/> ''1981 ൽ സീനിയർ സിറ്റിസൺസ് എന്ന'' ഡോക്യുമെന്ററി നിർമ്മിക്കാൻ അദ്ദേഹം സഹായിച്ചിട്ടുണ്ട്, ഇത് ഫിലിംസ് ഡിവിഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ[[ഭാരത സർക്കാർ|, ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന്റെ]] ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ഒരു പ്രൊഡക്ഷൻ ഹൗസ് ആണ്, കൂടാതെ തന്റെ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിനായി ''റ്റ്വിലൈറ്റ് ഇയേഴ്സ് എന്ന'' ടെലിഫിലിമിൽ ഫീച്ചർ ചെയ്തിട്ടുണ്ട് <ref name="Geriatrics"/> സാമൂഹ്യനീതി, ശാക്തീകരണ മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് ഏജൻസിയായ് ''നാഷണൽ കൗൺസിൽ ഓൺ ഏജിംഗ് ആന്റ്'' ഓൾഡർ പേഴ്‌സൺസിലെ (എൻ‌സി‌ഒ‌പി) അംഗമെന്ന നിലയിൽ അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിക്കുന്നു. <ref name="Dada Dadi">{{Cite web|url=http://dadadadi.org/benefits-concessions-schemes-senior-citizens-policy.html|title=Dada Dadi|access-date=13 December 2014|date=2014|publisher=Dada Dadi|archive-date=2021-05-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525021221/http://dadadadi.org/benefits-concessions-schemes-senior-citizens-policy.html|url-status=dead}}</ref> വയോജനങ്ങൾക്ക് ജെറിയാട്രിക് മെഡിസിൻ, ഹെൽത്ത് കെയർ എന്നീ വിഷയങ്ങളിൽ നടരാജൻ നിരവധി പുസ്തകങ്ങൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref name="Books U Know"/> <ref name="DK Agencies">{{Cite web|url=http://www.dkagencies.com/doc/from/1023/to/21330/Author/Natarajan,%20V.%20S.%20(Vallalarpuram%20Sennimalai%20Gounder),%201939-/Books-By-Indian-Author.html|title=DK Agencies|access-date=12 December 2014|date=2014|publisher=DK Agencies}}</ref> {{Div col|colwidth=30em}} * 60 -ന് ശേഷം<ref name="After 60">{{cite web | url=http://booksuknow.com/book.php?bkid=13&bknm=AFTER%2060 | title=After 60 | publisher=Books U Know | date=2013 | access-date=13 December 2014 | archive-date=2014-08-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140807205208/http://booksuknow.com/book.php?bkid=13&bknm=AFTER%2060 | url-status=dead }}</ref> * സ്നേഹത്തിന്റെ ഭാരം<ref name="Burden of love">{{cite book | url=http://www.dkagencies.com/doc/from/1063/to/1123/bkId/DK6465233211166741814094751371/details.html | title=Burden of love | publisher=Sakthi Pathippagam | author=V. S. Natarajan | year=2001 | location=Chennai | pages=150}}</ref> * ആൻ അപ്‌ഡേറ്റ് ഓൺ ഗെറിയാട്രിൿസ്<ref name="An Update on Geriatrics">{{cite book | url=http://www.dkagencies.com/doc/from/1063/to/1123/bkId/DK5546523317627029477231371/details.html | title=An Update on Geriatrics | publisher=Sakthi Pathippagam | author=V.S. Natarajan | year=1998 | location=Chennai | pages=178}}</ref> * ആരോഗ്യകരമായ വാർദ്ധക്യത്തിനുള്ള ആരോഗ്യകരമായ പോഷകാഹാരം<ref name="Healthy nutrition for the elderly">{{cite book | url=http://www.worldcat.org/title/healthy-nutrition-for-the-elderly/oclc/663943343 | title=Healthy nutrition for the elderly | publisher=Oxygen Books | author=V S Natarajan | year=2010 | location=Chennai | pages=127 | isbn=9788184934885| oclc=663943343 }}</ref> * മറവിയോടു വിട (Goodbye to Old Age)<ref name="Good Bye to Old Age">{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=qMTmOwAACAAJ | title=Good Bye to Old Age | publisher=All India Federation of Pensioners' Association | author=Vallalarpuram Sennimalai Gounder Natarajan | year=2003 | pages=125}}</ref> * വീണ്ടുമൊരു വസന്തം (Another Spring)<ref name="Meendum oru Vasantham">{{cite web | url=http://booksuknow.com/book.php?bkid=2&bknm=Meendum+Oru+Vasantham | title=Meendum oru Vasantham | publisher=Books U Know | date=2013 | access-date=13 December 2014 | archive-date=2015-09-09 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150909120819/http://www.booksuknow.com/book.php?bkid=2&bknm=Meendum+Oru+Vasantham | url-status=dead }}</ref> * ഓർമ്മയെ രക്ഷിക്കാം<ref name="Mind Your Mind">{{cite web | url=https://gumroad.com/l/HGah | title=Mind Your Mind | publisher=Gum Road | date=2013 | access-date=13 December 2014}}</ref> * ഒരു ആൽമരത്തിന്റെ കഥ (The Story of a Banyan Tree)<ref name="Oru Alamarathin Kadhai">{{cite web | url=http://booksuknow.com/book.php?bkid=4&bknm=Oru+Alamarathin+Kadai | title=Oru Alamarathin Kadhai | publisher=Books U Know | date=2013 | access-date=13 December 2014 | archive-date=2015-09-09 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150909121020/http://www.booksuknow.com/book.php?bkid=4&bknm=Oru+Alamarathin+Kadai | url-status=dead }}</ref> * പാർക്കിൻസൺസ് രോഗം <ref name="Parkinson's Syndrome">{{cite web | url=http://booksuknow.com/book.php?bkid=3&bknm=Parkinson's+syndrome | title=Parkinson's Syndrome | publisher=Books U Know | date=2013 | access-date=13 December 2014 | archive-date=2015-09-09 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150909211608/http://www.booksuknow.com/book.php?bkid=3&bknm=Parkinson's+syndrome | url-status=dead }}</ref> * നിങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളപോലെ ജീവിക്കൂ<ref name="Play the Innings as you like it ">{{cite web | url=http://booksuknow.com/book.php?bkid=14&bknm=Play+the+Innings+as+you+like+it | title=Play the Innings as you like it | publisher=Books U Know | date=2013 | access-date=13 December 2014 | archive-date=2015-09-09 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150909122334/http://www.booksuknow.com/book.php?bkid=14&bknm=Play+the+Innings+as+you+like+it | url-status=dead }}</ref> * ആരോഗ്യകരമായ വാർദ്ധക്യം: പിന്നീടുള്ള വർഷങ്ങളിൽ നല്ല ആരോഗ്യത്തിലേക്കുള്ള വഴികാട്ടി<ref name="Healthy ageing : a guide to good health in the later years">{{cite book | oclc=501578329 | url=http://www.worldcat.org/title/healthy-ageing-a-guide-to-good-health-in-the-later-years/oclc/639156366 | title=Healthy ageing : a guide to good health in the later years | publisher=Oxygen Books | author=Natarajan V. S. | year=2010 | location=Chennai}}</ref> {{div col end}} == അവാർഡുകളും അംഗീകാരങ്ങളും == 1994 ൽ [[ബിദാൻ ചന്ദ്ര റോയ് അവാർഡ്|ബിസി റോയ് ദേശീയ അവാർഡിന്]] അർഹനായി നടരാജൻ. <ref name="India Medical Times"/> 1997 ൽ ബ്രിട്ടീഷ് ജെറിയാട്രിക് സൊസൈറ്റി <ref name="BGS">{{Cite web|url=http://www.bgs.org.uk/|title=BGS|access-date=13 December 2014|date=2014|publisher=BGS}}</ref> അമ്പതാം വാർഷികത്തോടനുബന്ധിച്ച് നടരാജന് ഒരു സ്വർണ്ണ മെഡൽ നൽകി. <ref name="Geriatrics"/> 2007 ൽ തമിഴ്‌നാട് സർക്കാർ ''അദ്ദേഹത്തെ മികച്ച സാമൂഹിക പ്രവർത്തകനായി തിരഞ്ഞെടുത്തു''. 2009 ൽ സാമൂഹ്യ നീതിയും ശാക്തീകരണ മന്ത്രാലയത്തിൽ നിന്നും 2010 ൽ [[തമിഴ്‌നാട് ഡോ. എം.ജി.ആർ. മെഡിക്കൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റി|തമിഴ്നാട് ഡോ എം ജി മെഡിക്കൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ]] നിന്നും അദ്ദേഹത്തിന് ''ആജീവനാന്ത പുരസ്കാരങ്ങൾ'' ലഭിച്ചു <ref name="IAG">{{Cite web|url=http://www.indianacademyofgeriatrics.com/|title=IAG|access-date=13 December 2014|date=2014|publisher=IAG|archive-date=2021-09-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20210918075304/http://www.indianacademyofgeriatrics.com/|url-status=dead}}</ref> . 2012-ൽ, [[ഭാരത സർക്കാർ|ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ്]] നടരാജന് [[പത്മശ്രീ]] നൽകി.<ref name="The Hindu"/><ref name="Padma Shri"/> == ഇതും കാണുക == {{Div col|colwidth=30em}} * [[Geriatrics|ഗെറിയാട്രിക്സ്]] * [[Government General Hospital, Chennai|ഗവണ്മെന്റ് ജനറൽ ഹോസ്പിറ്റൽ, ചെന്നൈ]] * [[Tamil Nadu Dr. M.G.R. Medical University|തമിഴ്‌നാട് ഡോ. എംജിആർ സർവ്വകലാശാല]] * [[Madras Medical College|മദ്രാസ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] {{div col end}} == അവലംബം == {{reflist}} ==അധികവായനയ്ക്ക്== * {{cite book | url=http://www.worldcat.org/title/healthy-nutrition-for-the-elderly/oclc/663943343 | title=Healthy nutrition for the elderly | publisher=Oxygen Books | author=V S Natarajan | year=2010 | location=Chennai | pages=127 | isbn=9788184934885| oclc=663943343 }} * {{cite book | url=https://books.google.com/books?id=qMTmOwAACAAJ | title=Good Bye to Old Age | publisher=All India Federation of Pensioners' Association | author=Vallalarpuram Sennimalai Gounder Natarajan | year=2003 | pages=125}} * {{cite book | oclc=501578329 | url=http://www.worldcat.org/title/healthy-ageing-a-guide-to-good-health-in-the-later-years/oclc/639156366 | title=Healthy ageing : a guide to good health in the later years | publisher=Oxygen Books | author=V. S. Natarajan | year=2010 | location=Chennai}} * {{cite book | url=http://www.dkagencies.com/doc/from/1063/to/1123/bkId/DK6465233211166741814094751371/details.html | title=Burden of love | publisher=Sakthi Pathippagam | author=V. S. Natarajan | year=2001 | location=Chennai | pages=150}} * {{cite book | url=http://www.dkagencies.com/doc/from/1063/to/1123/bkId/DK5546523317627029477231371/details.html | title=An Update on Geriatrics | publisher=Sakthi Pathippagam | author=V.S. Natarajan | year=1998 | location=Chennai | pages=178}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== * {{cite web | url=https://www.youtube.com/watch?v=OV4F4sUV7xE | title=Civil Investiture Ceremony - Padma Shri | publisher=YouTube | work=Video | date=4 April 2012 | access-date=1 December 2014}} * {{cite web | url=https://www.youtube.com/watch?v=jjuXZTPY_zk | title=Dr. V. S. Natarajan - Geriatric Specialist | publisher=YouTube | work=Video | date=5 March 2014 | access-date=12 December 2014}} {{DEFAULTSORT:Natarajan, Vallalarpuram Sennimalai}} {{Padma Shri Award Recipients in Medicine}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ പുരുഷ സാമൂഹ്യ പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇന്ത്യൻ മെഡിക്കൽ ഡോക്ടർമാർ]] [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] [[വർഗ്ഗം:1939-ൽ ജനിച്ചവർ]] c6v0l2wk2sh0mtpvxg8lsut0gohucvt 0 550481 4617053 4611374 2026-05-03T21:43:42Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617053 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Lovlina Borgohain}} {{Use Indian English|date=October 2019}} {{Use dmy dates|date=October 2019}} {{Infobox boxer | name = Lovlina Borgohain | image = | nickname = | nationality = Indian | weight class = [[Welterweight]] | birth_date = {{birth date and age|1997|10|2|df=y}} | birth_place = [[Golaghat]], [[Assam]], India | coach = Sandhya Gurung<ref name="Sandhya">{{cite web | url=https://www.newindianexpress.com/sport/olympics/2021/jul/30/now-andthen-forces-behind-boxer-lovlina-borgohains-rise-2337861.html | title=Now and then: Forces behind boxer Lovlina Borgohain's rise | publisher=The New Indian Express | date=30 July 2021 | accessdate=31 July 2021}}</ref> | height = 1.78 m | weight = 69 kg | Religion= Sanatan Dharm | medaltemplates = {{MedalSport|Women's [[amateur boxing]]}} {{MedalCountry|{{IND}}}} {{MedalComp|[[Olympic Games]]}} {{MedalBronze|[[2020 Summer Olympics|2020 Tokyo]]|[[Boxing at the 2020 Summer Olympics – Women's welterweight|Welterweight]]}} {{MedalCompetition|[[AIBA World Boxing Championships|World Championships]]}} {{MedalBronze|[[2018 AIBA Women's World Boxing Championships|2018 New Delhi]]|[[2018 AIBA Women's World Boxing Championships – Welterweight|Welterweight]]}} {{MedalBronze|[[2019 AIBA Women's World Boxing Championships|2019 Ulan-Ude]]|[[2019 AIBA Women's World Boxing Championships - Welterweight|Welterweight]]}} {{MedalComp|[[Asian Amateur Boxing Championships|Asian Championships]]}} {{MedalBronze|[[2017 Asian Women's Amateur Boxing Championships|2017 Ho Chi Minh City]]|Welterweight}} {{MedalBronze|[[2021 Asian Amateur Boxing Championships|2021 Dubai]]|Welterweight}} }} [[2020 ടോക്യോ ഒളിമ്പിക്സ്|2020 ടോക്യോ ഒളിമ്പിക്സിൽ]] വെങ്കലമെഡൽ നേടിയ ഇന്ത്യൻ വനിതാ [[ബോക്സിങ്|ബോക്സിങ്ങ്]] താരമാണ് '''ലവ്ലിന ബോർഗോഹെയ്ൻ (''' '''Lovlina Borgohain''' )(ജനനം 2 ഒക്റ്റോബർ 1997). വനിതകളുടെ വെൽറ്റർവെയ്റ്റ് വിഭാഗത്തിൽ 64-69 കിലോ ഇനത്തിലാണ് ലവ്ലിന മത്സരിച്ചത്.<ref>{{Cite web|title=Boxing Schedule & Results - 4 Aug {{!}} Tokyo 2020|url=https://olympics.com/tokyo-2020/olympic-games/en/results/boxing/olympic-schedule-and-results-date=2021-08-04.htm|url-status=dead|access-date=2021-08-04|website=..|language=en-us|archive-date=2021-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20210719111921/https://olympics.com/tokyo-2020/olympic-games/en/results/boxing/olympic-schedule-and-results-date=2021-08-04.htm}}</ref> 2018, 2019 ലോക എ.ഐ.ബി.ഐ ബോക്സിങ്ങ് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പുകളിൽ വെങ്കല മെഡൽ നേടിയിരുന്നു.<ref name="AIBANDTV">{{cite news |title=Women's Boxing World Championships: India's Mary Kom Enters Final, Lovlina Borgohain Takes Home The Bronze Medal |url=https://sports.ndtv.com/boxing/womens-boxing-world-championships-indias-mary-kom-beats-kim-hyang-mi-to-enter-final-1951784 |first=John |last=Tirkey |website=sports.ndtv.com |publisher=NDTV |access-date=23 November 2018 |archive-date=2018-11-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003644/https://sports.ndtv.com/boxing/womens-boxing-world-championships-indias-mary-kom-beats-kim-hyang-mi-to-enter-final-1951784 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|title=Mary Kom storms into World Boxing Championships final, Lovlina Borgohain gets bronze|url=https://m.timesofindia.com/sports/boxing/mary-kom-storms-into-world-boxing-championships-final-lovlina-borgohain-gets-bronze/articleshow/66751373.cms|url-status=live|access-date=22 November 2018|website=timesofindia.com|publisher=timesofindia}}</ref><ref name="ANI">{{cite news |title=Lovlina Borgohain settles for bronze in AIBA Women's World Championships |url=https://www.aninews.in/news/sports/others/lovlina-borgohain-settles-for-bronze-in-aiba-womens-world-championships20191012191304/ |access-date=8 December 2019 |work=www.aninews.in |date=12 October 2019 |language=en |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208172330/https://www.aninews.in/news/sports/others/lovlina-borgohain-settles-for-bronze-in-aiba-womens-world-championships20191012191304/ |url-status=dead }}</ref> [[ന്യൂ ഡെൽഹി|ന്യൂഡൽഹിയിൽ]] വച്ചു നടന്ന ആദ്യ അന്താരാഷ്ട്ര ഓപ്പൺ ബോക്സിങ്ങ് ടൂർണമെൻ്റിൽ സ്വർണ്ണവും [[ഗുവഹാത്തി|ഗുവാഹാട്ടിയിൽ]] വച്ചു നടന്ന രണ്ടാം അന്താരാഷ്ട്ര ഓപ്പൺ ബോക്സിങ്ങ് ടൂർണമെൻ്റിൽ വെള്ളിയും 64-69 കിലോ വിഭാഗത്തിൽ 3 ആം റാങ്കും നേടി.<ref>{{cite web|title=Lovlina Borgohain Achieves World No.3 Rank|url=https://www.pratidintime.com/lovlina-borgohain-achieves-world-no-3-rank/|url-status=dead|access-date=13 February 2020|website=pratidintime.com|publisher=pratidintime|archive-date=2020-03-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20200320215447/https://www.pratidintime.com/lovlina-borgohain-achieves-world-no-3-rank/}}</ref> ഒളിമ്പിക്സിൽ യോഗ്യത നേടുന്നവരിൽ [[ആസാം|അസ്സാമിൽ]] നിന്നുള്ള ആദ്യ വനിതയും ഷിവ ഥാപ്പയ്ക്കു ശേഷം രണ്ടാമത്തെ ആസാം താരവുമാണ് ലവ്ലിന.<ref name="Telegraph"/> 2020 ൽ [[അർജുന അവാർഡ്|അർജ്ജുന പുരസ്കാരം]] നേടി.<ref>{{Cite web|url=https://www.eastmojo.com/assam/2020/08/22/boxer-lovlina-borgohain-becomes-6th-from-assam-to-receive-arjuna-award|title=Boxer Lovlina Borgohain becomes 6th from Assam to receive Arjuna Award|website=www.eastmojo.com|date=22 August 2020|access-date=7 October 2020|archive-date=2020-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011212516/https://www.eastmojo.com/assam/2020/08/22/boxer-lovlina-borgohain-becomes-6th-from-assam-to-receive-arjuna-award|url-status=dead}}</ref> == ജീവിതരേഖ == ആസ്സാമിലെ ഗോലാഘട്ട് ജില്ലയിൽ 1997 ഒക്റ്റോബർ 2 നാണ് ലവ്ലിന ജനിച്ചത്.<ref>{{Cite web|url=https://results.gc2018.com/en/boxing/athlete-profile-n6010821-lovlina-borgohain.htm|title=Boxing {{!}} Athlete Profile: Lovlina BORGOHAIN – Gold Coast 2018 Commonwealth Games|access-date=17 November 2018|website=results.gc2018.com|language=en-AU|archive-date=2018-11-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20181117152506/https://results.gc2018.com/en/boxing/athlete-profile-n6010821-lovlina-borgohain.htm|url-status=dead}}</ref><ref name=":0">{{Cite news|url=https://nenow.in/north-east-news/assams-boxer-lovlina-represent-india-commonwealth-games-boxer-yet-intimated.html|title=Assam's boxer Lovlina to represent India in Commonwealth Games; boxer yet to be intimated!|date=28 February 2018|work=NORTHEAST NOW|access-date=17 November 2018|language=en-US}}</ref> ടിക്കൻ ബൊർഗോഹെയ്നും മൊമോണി ബൊർഗോഹെയുനുമാണ് മാതാപിതാക്കൾ. പിതാവ് ടിക്കൻ ഒരു ചെറുകിട വ്യവസായി ആയിരുന്നു. അദ്ദേഹം മകളുടെ ആഗ്രഹം പൂർത്തീകരിക്കാൻ നന്നേ പാടുപെട്ടു. ലവ്ലിനയുടേ മൂത്ത സഹോദരികളായ ലിച്ചയും ലിമയും ദേശീയ അളവിൽ കിക്ക്ബോക്സിങ്ങ് പങ്കെടുത്തിട്ടുണ്ട്. ലവ്ലിനയും കിക്ബോക്സിങ്ങിലൂടെയാണ് ആദ്യം മത്സരവേദികളിൽ എത്തുന്നത് എങ്കിലും ബോക്സിങ്ങിൽ ഉള്ള അവസരം മനസ്സിലാക്കി പിന്നീട് അതിലേക്കു കൂടുമാറുകയായിരുന്നു.<ref name=":1">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/boxing/womens-world-boxing-championship-meet-indias-10-member-squad/articleshow/66632623.cms|title=Women's World Boxing Championship: Meet India's 10-member squad – Times of India|work=The Times of India|access-date=17 November 2018}}</ref> ലവ്ലിൻ പഠിച്ചിരുന്ന ബർപതാർ ഗേർൾസ് ഹൈസ്കൂളിൽ സ്പോർട് അതോരിറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ ട്രയലുകൾ നടത്തിയിരുന്നു. അവിടെ മത്സരിച്ചിരുന്ന ലവ്ലിനയെ പ്രശസ്ത പരിശീലകരായ പഡും ബോറോ യും അഭിഷേക് മാൾവിയയും തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തുടർന്ന് കൂടുതൽ പരിശീലനത്തിനായി അവർ ലവ്ലിനയെ തിരഞ്ഞെടുത്തു.<ref>{{cite web|url=https://www.news18.com/news/sports/exclusive-lovlina-borgohain-will-definitely-get-gold-says-boxers-first-coach-4026569.html|title=EXCLUSIVE: Lovlina Borgohain 'Will Definitely Get Gold', Says Boxer's First Coach|accessdate=31 July 2021|date=30 July 2021|work=Kamalika Sengupta|publisher=News18}}</ref><ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/high-hopes-for-lovlina/articleshow/63290809.cms|title=High hopes for Lovlina – Times of India|work=The Times of India|access-date=17 November 2018}}</ref> == ബോക്സിങ്ങ് രംഗത്ത് == 2018 കോമൺവെൽത്ത് മത്സരത്തിൽ വെൽറ്റർ വെയിറ്റ് വിഭാഗത്തിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതാണ് ലവ്ലിനയുടേ ജീവിതത്തിലെ എറ്റവും വഴിത്തിരിവായത്.<ref name=":0" /><ref>{{Cite news|url=https://thebridge.in/lovlina-boroghain-renaissance-indian-womens-boxing/|title=The other boxer from North East India|date=8 April 2018|work=The Bridge|access-date=17 November 2018|language=en-US}}</ref> മത്സരത്തിൽ ക്വാർട്ടർ ഫൈനൽസിൽ വച്ച് സാൻഡീ റയാൻ എന്ന ബ്രിട്ടിഷ് താരത്തോട് തോറ്റു പു റത്തായി. സാൻഡിയാണ് ആ വിഭാഗത്തിൽ സ്വർണ്ണം നേടിയത്. പിന്നീട് 2018 ൽ തന്നെ ന്യൂഡൽഹിയിൽ വച്ച് നടന്ന ലോക ഓപ്പൺ ചാമ്പ്യൻഷിപ്പിൽ വെൽറ്റർ വെയിറ്റ് വിഭാഗത്തിൽ ലവ്ലിന സ്വർണ്ണ ജേതാവായി. .<ref>{{Cite web|url=https://www.sportsavour.com/mary-kom-pwilao-basumatary-lovlina-borgohain-sanjeet-win-gold-india-open-boxing/|title=Mary Kom, Pwilao Basumatary, Lovlina Borgohain, Sanjeet win gold at India Open boxing|access-date=17 November 2018|date=February 2018|website=www.sportsavour.com|language=en-US}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name=":0" /> 2017 ൽ വിയറ്റ്നാമിൽ വച്ചു നടന്ന ഏഷ്യൻ ബോക്സിങ്ങ് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പിൽ വെങ്കലമെഡലും <ref>{{Cite news|url=https://scroll.in/latest/857002/mary-kom-enters-asian-boxing-championship-final-beats-japans-tsubasa-komura-in-semis|title=Asian Boxing Championship round-up: Mary Kom, Sonia Lather progress to finals|work=Scroll.in|access-date=17 November 2018|language=en-US}}</ref>ആസ്റ്റാനയിൽ വെച്ചു നടന്ന പ്രസിഡൻസ്റ്റ് കപ്പ് മത്സരത്തിൽ വെങ്കലമെഡലും ലവ്ലിന നേടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url=https://www.mid-day.com/articles/boxing-lovlina-assures-india-a-bronze-at-astana/18318160|title=Boxing: Lovlina assures India a bronze at Astana|date=8 June 2017|work=mid-day|access-date=17 November 2018|language=en|archive-date=2018-11-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20181117152803/https://www.mid-day.com/articles/boxing-lovlina-assures-india-a-bronze-at-astana/18318160|url-status=dead}}</ref><ref name=":2">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/high-hopes-for-lovlina/articleshow/63290809.cms|title=High hopes for Lovlina – Times of India|work=The Times of India|access-date=17 November 2018}}</ref><ref name=":1" /> പിന്നീട് 2018 ജൂണിൽ മംഗോളിയയിൽ നടന്ന ഉലാൻബത്താർ കപ്പിൽ വെള്ളി മെഡലും 2018 സെപ്റ്റംബറിൽ പോളണ്ടിൽ നടന്ന 13 -ാമത് അന്താരാഷ്ട്ര സൈലേഷ്യൻ ചാമ്പ്യൻഷിപ്പിൽ വെങ്കല മെഡലും നേടി.<ref>{{Cite news|url=https://sports.ndtv.com/boxing/ulaanbaatar-cup-mandeep-jangra-wins-gold-four-others-grab-silver-1872412|title=Ulaanbaatar Cup: Mandeep Jangra Wins Gold, Four Others Grab Silver – NDTV Sports|last=NDTVSports.com|work=NDTVSports.com|access-date=17 November 2018|language=en|archive-date=2018-11-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20181117151253/https://sports.ndtv.com/boxing/ulaanbaatar-cup-mandeep-jangra-wins-gold-four-others-grab-silver-1872412|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/sports/sport-others/gold-for-mary-kom-manisha-gets-silver-in-polish-boxing-tourney-5358703/|title=Gold for Mary Kom, Manisha gets silver in Polish boxing tourney|date=16 September 2018|work=The Indian Express|access-date=17 November 2018|language=en-US}}</ref> വനിതാ ലോക ബോക്സിംഗ് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പിൽ 69 കിലോഗ്രാം വിഭാഗത്തിൽ ലൊവ്ലിന ബോർഗോഹെയ്ൻ മൊറോക്കോയുടെ ബെൽ അഹ്ബിബ് ഉമയ്മയെ അവസാന 16-മത്സരത്തിൽ 5-0ന് പരാജയപ്പെടുത്തി. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/sports/other-sports/story/aiba-women-s-world-boxing-championships-lovlina-borgohain-vs-bel-ahbib-oumayma-69kg-bout-result-1607490-2019-10-09|title=Women's World Boxing Championships: Lovlina Borgohain enters quarterfinals|access-date=2021-08-03|last=Ulan-UdeOctober 9|first=Indo-Asian News Service|last2=October 9|first2=2019UPDATED:|website=India Today|language=en|last3=Ist|first3=2019 13:28}}</ref> 2021 ഓഗസ്റ്റിൽ നടന്ന ടോക്കിയോ സമ്മർ ഒളിമ്പിക്സ് 2020 ൽ ലോവ്ലിന വെങ്കല മെഡൽ നേടി <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/packages/tokyo-olympics/story/lovlina-borgohain-s-inspirational-journey-from-helping-her-father-in-paddy-field-to-an-olympic-bronze-1836572-2021-08-04|title=Lovlina Borgohain’s inspirational journey: From helping her father in paddy field, to an Olympic bronze|access-date=2021-08-04|last=DelhiAugust 4|first=Pratyush Raj New|last2=August 4|first2=2021UPDATED:|website=India Today|language=en|last3=Ist|first3=2021 12:40}}</ref> === 2018 ലെ എ.ഐ.ബി.എ. വനിതാ ലോക ബോക്സിംഗ് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പ് === ന്യൂഡൽഹിയിൽ നടന്ന AIBA വനിതാ ലോക ബോക്സിംഗ് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പിൽ അവർ ആദ്യമായി ഇന്ത്യയെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു, അവിടെ 2018 നവംബർ 23 ന് വെൽറ്റർവെയ്റ്റ് (69 കിലോഗ്രാം) വിഭാഗത്തിൽ വെങ്കല മെഡൽ നേടി.<ref name="AIBANDTV" /> === 2019 ലെ എ.ഐ.ബി.എ. വനിതാ ലോക ബോക്സിംഗ് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പ് === ബോർഗോഹെയ്ൻ തന്റെ രണ്ടാമത്തെ വനിതാ ലോക ബോക്സിംഗ് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പിന് (2019) റഷ്യയിലെ ഉലാൻ-ഉഡെയിൽ ഒക്ടോബർ 3-13 മുതൽ പരീക്ഷണങ്ങളില്ലാതെ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web|url=http://www.dnaindia.com/sports/report-whenever-i-train-olympics-is-right-in-my-mind-it-is-my-father-s-dream-lovlina-borgohain-2781240|title='Whenever I train, Olympics is right in my mind. It is my father's dream': Lovlina Borgohain|access-date=13 September 2019|last1=G. Krishnan|date=13 September 2019}}</ref> 69 കിലോഗ്രാം വിഭാഗം സെമി ഫൈനലിൽ ചൈനയുടെ യാങ് ലിയുവിനോട് 2-3 ന് തോറ്റു, വെങ്കല മെഡൽ കൊണ്ട് തൃപ്തിപ്പെടേണ്ടിവന്നു.<ref name="ANI" /> === 2020 ഏഷ്യ & ഓഷ്യാനിയ ബോക്സിംഗ് ഒളിമ്പിക് ക്വാളിഫികേഷൻ ടൂർണമെന്റ് === 2020 മാർച്ചിൽ, ബോർഗോഹെയ്ൻ 69 കിലോഗ്രാം ഒളിമ്പിക് ബെർത്ത് ഉറപ്പിച്ചു, 2020 ഏഷ്യ & ഓഷ്യാനിയ ബോക്സിംഗ് ഒളിമ്പിക് യോഗ്യതാ ടൂർണമെന്റിൽ ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാനിലെ മഫ്തുനഖോൺ മെലീവയെ 5-0ന് തോൽപ്പിച്ചു. ഇതോടെ, അസമിൽ നിന്ന് ഒളിമ്പിക്സിന് യോഗ്യത നേടുന്ന ആദ്യ കായിക വനിതയായി.<ref name="Telegraph2">{{cite news|title=Lovlina Borgohain's Tokyo qualification big boost to boxing: AABA Official|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/lovlina-borgohain-s-tokyo-qualification-big-boost-to-boxing-aaba-official/cid/1752555|access-date=11 March 2020|work=www.telegraphindia.com|date=11 March 2020|language=en}}</ref> 2018 AIBA വനിതാ ലോക ബോക്സിംഗ് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പ് വെള്ളി മെഡൽ ജേതാവായ ചൈനയുടെ ഗു ഹോംഗിനോട് 5-0 ന് ഏകകണ്ഠമായി തോറ്റു, ഏഷ്യൻ ഒളിമ്പിക് യോഗ്യതാ മത്സരത്തിൽ വെങ്കല മെഡൽ നേടി. <ref>{{cite news|title=Olympic-bound Lovlina Borgohain ends with bronze at Asian Qualifiers|url=https://www.outlookindia.com/newsscroll/olympicbound-lovlina-borgohain-ends-with-bronze-at-asian-qualifiers/1757219|access-date=10 March 2020|work=www.outlookindia.com|date=10 March 2020|language=en}}</ref> === 2020 ടോക്യോ ഒളിമ്പിക്സ് === ടോക്യോ ഒളിമ്പിക്സ് മത്സരങ്ങളുടേ ആദ്യ റൗണ്ടുകളിൽ ജർമ്മൻ ബോക്സിംഗ് താരം നദിൻ അപെറ്റ്സിനെ പരാജയപ്പെടുത്തി. 2021 ജൂലൈ 30-ന് അവർ തായ്‌വാനിലെ ചെൻ നിയൻ-ചിന്നിനെ പരാജയപ്പെടുത്തി മെഡൽ ഉറപ്പിച്ചു.<ref>[https://sportstar.thehindu.com/olympics/tokyo-olympics/lovlina-borgohain-assured-of-olympic-boxing-medal-after-reaching-semifinal/article35619376.ece Lovelina Borgohain assured of Olympic boxing medal after reaching semifinals] ''sportstar.thehindu.com''. Retrieved 30 July 2021</ref><ref>[https://www.timesnownews.com/sports/tokyo-olympics/article/well-done-lovlina-vijender-singh-anurag-thakur-lead-wishes-as-boxer-assures-indias-second-medal-at-tokyo/792373 Well done, Lovlina! Vijender Singh, Anurag Thakur lead wishes as boxer assures India's second medal at Tokyo] ''Times Now''. Retrieved 30 July 2021</ref><ref>[https://www.firstpost.com/sports/tokyo-olympics-2020-boxer-lovlina-borgohain-assures-a-medal-for-india-by-reaching-womens-welterweight-semi-finals-9849951.html]</ref> ഏകകണ്ഠമായ തീരുമാനത്തിലൂടെ ടോപ് സീഡ് തുർക്കിയിലെ ബുസെനാസ് സുർമേനേലിയോട് സെമി ഫൈനൽ പോരാട്ടത്തിൽ തോറ്റ ലവ്ലിന ബോർഗോഹെയ്ൻ വെങ്കല മെഡൽ സ്വന്തമാക്കി. <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/sports/tokyo-olympics/article/exclusive-i-dedicate-this-medal-to-the-nation-lovlina-borgohain-after-winning-bronze-at-tokyo-olympics/794662|title=EXCLUSIVE {{!}} I dedicate this medal to the nation: Lovlina Borgohain after winning bronze at Tokyo Olympics 2020|access-date=2021-08-04|language=en}}</ref> എല്ലാ ജഡ്ജിമാരും ടർക്കിഷ് ബോക്സർക്ക് അനുകൂലമായി തീരുമാനം നൽകിയതിനാൽ ലൗവ്ലിന ആദ്യ റൗണ്ടിൽ 0: 5 തോറ്റു. ലോവ്ലിനയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുകയും രണ്ടാം റൗണ്ടിലെ അവളുടെ മൊത്തം പോയിന്റുകളിൽ നിന്ന് ഒരു പോയിന്റ് കുറയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. മൂന്നാമത്തെയും അവസാനത്തെയും റൗണ്ടിൽ, ലോവ്ലിനയെ നിലവിലെ ലോക ചാമ്പ്യൻ പൂർണ്ണമായും അടിയറവു പറയിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://sports.ndtv.com/olympics-2020/tokyo-olympics-live-updates-catch-all-the-action-from-tokyo-games-today-2501933|title=Tokyo Olympics 2020 Live Updates: Golfer Aditi Ashok Tied 2nd, Bronze For Lovlina Borgohain, Wrestlers Shine {{!}} Olympics News|access-date=2021-08-04|language=en|archive-date=2021-08-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20210804002251/https://sports.ndtv.com/olympics-2020/tokyo-olympics-live-updates-catch-all-the-action-from-tokyo-games-today-2501933|url-status=dead}}</ref> ==പുരസ്കാരങ്ങൾ== * 2020 ലെ അർജ്ജുന പുരസ്കാരം ലഭിച്കു. ==റഫറൻസുകൾ== {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:ബോക്സിങ് താരങ്ങൾ]] mtk2zotaomsosrg0hs7hnpkcsno1o6r 0 557936 4617062 4596988 2026-05-03T23:30:15Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617062 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Leila Lopes (Angolan actress)}} {{Infobox pageant titleholder |image= Leila_Lopes_2012_Shankbone.jpg |caption=Lopes at the 2012 [[Tribeca Film Festival]] world premiere of ''[[Mansome]]'' |title=Miss Angola UK 2010<br>[[Miss Angola|Miss Angola 2010]]<br>[[Miss Universe 2011]] |competitions=[[Miss Angola|Miss Angola 2010]]<br>(Winner)<br>[[Miss Universe 2011]]<br>(Winner) |birth_place= [[Benguela]], [[Angola]] |alma_mater=[[University of Suffolk]] |birthname= {{nowrap|Leila Luliana da Costa Vieira Lopes}} |name= ലീല ലോപ്സ് |birth_date = {{birth date and age|df=yes|1986|2|26}} |height = {{height|m=1.78}}<ref name=jornal/> |spouse = {{marriage|[[Osi Umenyiora]]|2015}} |children = 1 }} ഒരു അംഗോളൻ നടിയും ടിവി അവതാരകയും മോഡലും സൗന്ദര്യ റാണിയുമാണ് '''ലീല ലുലിയാന ഡാ കോസ്റ്റ വിയേര ലോപ്സ് ഉമെനിയോറ''' (ജനനം: ഫെബ്രുവരി 26, 1986) അവർ മിസ് അംഗോള യുകെ 2010, മിസ് അംഗോള 2010, മിസ് യൂണിവേഴ്സ് 2011 എന്നീ പദവികൾ നേടിയിട്ടുണ്ട്. == മുൻകാലജീവിതം == ലോപ്സ് 1986 ഫെബ്രുവരി 26-ന് അംഗോളയിലെ ബെൻഗുലയിൽ ജനിച്ചു.<ref>{{Cite news |url=http://latino.foxnews.com/latino/lifestyle/2011/09/13/congratulations-miss-angola/|title=Congratulations Miss Angola! Latinas Dominate Audience Voting |author=Gil, Liliana |publisher=[[Fox Latin America|Fox News Latino]] |date=13 September 2011 |access-date=23 September 2012}}</ref><ref name="bio">{{Cite web |url=http://missuniversespeakers.com/leila_lopes/bio |title=Leila Lopes Bio |publisher=Miss Universe Speakers Bureau |access-date=23 September 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130226082314/http://missuniversespeakers.com/leila_lopes/bio |archive-date=26 February 2013 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://mankindunplugged.com/2012/07/04/miss-universe-leila-lopes-covers-maxim-portugal-photos-videos/ |title=Miss Universe Leila Lopes Covers Maxim Portugal |publisher=Mankind Unplugged |access-date=23 September 2012 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> സൗന്ദര്യമത്സരങ്ങളിലെ മത്സരാർത്ഥിയാകുന്നതിന് മുമ്പ്, യുകെയിലെ ഇപ്‌സ്‌വിച്ചിലെ സഫോക്ക് സർവകലാശാലയിൽ ബിസിനസ് മാനേജ്‌മെന്റ് പഠിച്ചു.<ref name="bio" /><ref>{{Cite web |url=http://www.opais.net/pt/revista/?id=1639&det=21153&mid |title=Beleza made in Benguela |access-date=6 October 2011 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.youtube.com/watch?v=oTV1bIk_kSs |title=Rendezvous With Miss Universe and Puteri Indonesia 2011 Part 1 |access-date=25 September 2012}}</ref> എച്ച്‌ഐവി/എയ്ഡ്‌സിനെ കുറിച്ചും രോഗമുള്ള ആളുകൾ അനുഭവിക്കുന്ന വിവേചനത്തെ കുറിച്ചും അവബോധം വളർത്തുന്നതിൽ ലോപ്‌സ് സജീവമായി ഇടപെടുന്നു.<ref name="bio" /><ref>{{Cite web |url=http://www.aidforaids.org/index.php/site/editorial/miss_universe_2011_leila_lopes_named_ambassador_of_hiv_prevention_for_aid_f |title=Miss Universe 2011 Leila Lopes Named Ambassador of HIV Prevention For AID FOR AIDS International |publisher=[[Aid For AIDS|Aid For AIDS International]] |date=28 October 2011 |access-date=23 September 2011 |archive-date=2013-01-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130117185932/http://www.aidforaids.org/index.php/site/editorial/miss_universe_2011_leila_lopes_named_ambassador_of_hiv_prevention_for_aid_f |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.behindthecrown.com/week11.47.html |title=Miss Universe on Mission To Educate Africa & The World |publisher=Anurun Productions |access-date=23 September 2012 |archive-date=2011-11-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111127051611/http://www.behindthecrown.com/week11.47.html |url-status=dead }}</ref> == പേജൻട്രി == [[File:LeilaLopesSpangdahlem.jpg|thumb|right|150px|Lopes in 2012]] === മിസ് അംഗോള യുകെ 2010 === ഇംഗ്ലണ്ടിൽ താമസിക്കുകയും പഠിക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ, 2010 ഒക്ടോബർ 8-ന് അവർ മിസ് അംഗോള യുകെയിൽ പങ്കെടുത്തു. ലോപ്സ് കിരീടം നേടി. മിസ് അംഗോള 2010 ൽ ബ്രിട്ടീഷ് അംഗോളൻ സമൂഹത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കാൻ അവർക്ക് അവസരം ലഭിച്ചു.<ref name="kiss">{{cite web |url=http://kissrichmond.com/videos/adupri/miss-universe-2011-accused-of-fabricating-documents/ |author= Dupri, Alexx |title= Miss Universe 2011 Accused of Fabricating Documents |access-date=21 September 2011}}</ref> === മിസ് അംഗോള 2010 === 2010 ഡിസംബർ 18-ന് ലുവാണ്ടയിൽ നടന്ന മിസ് അംഗോളയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട മറ്റ് 20 സ്ഥാനാർത്ഥികളെ ലോപ്സ് പിന്തള്ളി. മിസ് യൂണിവേഴ്സ് 2011 ൽ അംഗോളയെ പ്രതിനിധീകരിക്കാനുള്ള അവകാശം നേടി.<ref name="venue"/> മത്സരത്തിൽ ഫോട്ടോജെനിക് അവാർഡും അവർ നേടി.<ref name="results"/> === മിസ്സ് യൂണിവേഴ്സ് 2011 === [[File:Miss-universe-2011-leila-lopes.jpg|thumb|left|After being crowned Miss Universe]] 2011 സെപ്റ്റംബർ 12-ന്, ബ്രസീലിലെ സാവോ പോളോയിൽ വച്ച് ലോപ്സ് മിസ് യൂണിവേഴ്സ് കിരീടം ചൂടി. മെക്സിക്കോയിലെ മുൻ മിസ് യൂണിവേഴ്സ് സിമേന നവാരേറ്റിൽ നിന്ന് കിരീടം സ്വീകരിച്ചു.<ref>{{Cite news |url=https://www.washingtonpost.com/lifestyle/style/miss-universe-2011-pageant-crowns-miss-angola-leila-lopes/2011/09/13/gIQA5fwAQK_story.html |title=Miss Universe 2011 pageant crowns Miss Angola, Leila Lopes |work=[[The Washington Post]] |date=14 September 2011 |access-date= 23 September 2012 |first=Christopher |last=Elliott}}</ref><ref>[http://www.beautymania.biz/2011/09/royals-update-miss-universe-2011.html Miss Angola Leila Lopes is Miss Universe 2011!] retrieved 12 September 2011</ref>നിലവിൽ 60-ാമത്തെ മിസ് യൂണിവേഴ്സ് ടൈറ്റിൽ ഹോൾഡറായ അവർ ഈ സ്ഥാനം വഹിക്കുന്ന ആദ്യത്തെ അംഗോളൻ വനിതയാണ്.<ref>{{Cite web |url=http://www.digitalspy.com.au/ustv/news/a340080/miss-angola-leila-lopes-named-miss-universe-at-60th-annual-pageant-in-brazil.html |title=Miss Angola Leila Lopes named Miss Universe at 60th annual pageant in Brazil |publisher=[[Nat Mags|Hearst Magazines UK]] |access-date=25 September 2012}}</ref>ലോകമെമ്പാടുമുള്ള മത്സരത്തിന്റെ തുടക്കം മുതൽ കിരീടം നേടുന്ന അഞ്ചാമത്തെ ആഫ്രിക്കൻ വംശജയാണ് ലോപ്സ് (1977-ൽ മിസ് ട്രിനിഡാഡ് ആൻഡ് ടൊബാഗോ, 1995-ൽ മിസ് യുഎസ്എ, 1998-ൽ മിസ് ട്രിനിഡാഡ് ആൻഡ് ടൊബാഗോ, 1999-ൽ മിസ് ബോട്സ്വാന). ലോപ്സ് ബോട്സ്വാനയിൽ നിന്നുള്ള മിസ് യൂണിവേഴ്സ് 1999 ലെ എംപുലെ ക്വെലഗോബെയ്ക്ക് ശേഷം വിജയിക്കുന്ന ആഫ്രിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നിന്നുള്ള നാലാമത്തെ ആഫ്രിക്കൻ വനിതയും ആണ്. 2011 ഒക്ടോബറിൽ, ലോപ്സ് ഇന്തോനേഷ്യ സന്ദർശിച്ചു. അവിടെ പ്രാദേശിക ചാരിറ്റി പരിപാടികളിലും ജക്കാർത്തയിലെ ജക്കാർത്ത കൺവെൻഷൻ സെന്ററിൽ നടന്ന പുത്തേരി ഇന്തോനേഷ്യ 2011 മത്സരത്തിലും പങ്കെടുത്തു.<ref>{{Cite web |url=http://www.asiasentinel.com/index.php?option=com_content&task=view&id=3836&Itemid=202 |title=Miss Universe Goes Sideways in Indonesia |publisher=[[Asia Sentinel]] |access-date=25 September 2012 |archive-date=2012-10-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121005045640/http://asiasentinel.com/index.php?option=com_content&task=view&id=3836&Itemid=202 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.youtube.com/watch?v=PmwtasfVzjQ |title=Miss Universe 2011 in Indonesia |access-date=25 September 2012}}</ref> 2011 ഡിസംബറിൽ, ഗാബോണിലെ ലിബ്രെവില്ലെയിൽ നടന്ന മിസ് ഗാബോൺ മത്സരത്തിന്റെ ആദ്യ പതിപ്പിൽ പങ്കെടുക്കാൻ ലോപ്സിന് ക്ഷണം ലഭിച്ചു. അവിടെ മിസ് യൂണിവേഴ്സിലേക്കുള്ള ആദ്യത്തെ ഗാബോണീസ് പ്രതിനിധിയായി എൻഗൂണി പ്രവിശ്യയിൽ നിന്നുള്ള മേരി-നോയൽ അഡാ മെയോയെ കിരീടമണിയിച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://livewireworld.info/2012/01/marie-noelle-ada-universe-gabon/ |title=Marie Noelle Ada : Miss Universe Gabon 2012 |publisher=Livewireworld |access-date=25 September 2012 |archive-date=2012-10-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121013004117/http://livewireworld.info/2012/01/marie-noelle-ada-universe-gabon/ |url-status=dead }}</ref> 2012 ഫെബ്രുവരിയിൽ ലോപ്സ് ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ജോഹന്നാസ്ബർഗ് സന്ദർശിച്ചു. അവിടെയെത്തിയപ്പോൾ സൺ സിറ്റിയിൽ നടന്ന റെഡ് കാർപെറ്റ് പരിപാടിയിൽ മിസ് സൗത്ത് ആഫ്രിക്ക 2011 [[Melinda Bam|മെലിൻഡ ബാം]] അവരെ സ്വാഗതം ചെയ്തു. തന്റെ സന്ദർശന വേളയിൽ, ജോബർഗ് ഫാഷൻ വീക്ക് 2012-നെ പിന്തുണച്ച് ഫെബ്രുവരി 16-ന് ആഫ്രിക്കൻ ഫാഷൻ ഇന്റർനാഷണലിന്റെ ലോഞ്ച് പരിപാടിയിൽ ലോപ്സ് പങ്കെടുത്തു. മെലിൻഡ ബാമിന്റെ പിന്തുണയുള്ള ചാരിറ്റികളിലൊന്നായ തുതുസെല, അലക്‌സാന്ദ്ര ടൗൺഷിപ്പിലെ ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടവരും അനാഥരുമായ കുട്ടികളെ പരിപാലിക്കുന്ന NGO-യും സന്ദർശിച്ചു. ഫെബ്രുവരി 17-ന് നോർത്ത്-വെസ്റ്റ് യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി, മാഫികെംഗ് കാമ്പസിൽ വച്ച് നോർത്ത്-വെസ്റ്റിന്റെ പ്രീമിയർ ബഹുമാനപ്പെട്ട താണ്ടി മോഡിസ് നടത്തിയ സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് ദി പ്രൊവിൻസ് അഡ്രസ്സിലും ലോപ്സ് പങ്കെടുത്തു.<ref>{{Cite web|url=https://modenook.com/leila-lopes-miss-universe-arrived-to-south-africa/|title=Leila Lopes Miss Universe arrived to South Africa|website=modenook.com|access-date=10 October 2017|archive-date=2017-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20171011023902/https://modenook.com/leila-lopes-miss-universe-arrived-to-south-africa/|url-status=dead}}</ref> 2012 മാർച്ച് 9 മുതൽ 14 വരെ ഒരാഴ്ച നീണ്ടുനിന്ന USO/Armed Forces Entertainment ടൂറിനായി ലോപ്സ് തന്റെ സഹ ടൈറ്റിൽ ഹോൾഡർമാരായ അലിസ്സ കാമ്പനെല്ല, ഡാനിയേൽ ഡോട്ടി എന്നിവരോടൊപ്പം ജർമ്മനിയിലെ ഡസൽഡോർഫിലേക്ക് പോയി. ഈ ആഴ്ചയിൽ, അവിടെ ഡസൽഡോർഫ് എക്സിബിഷൻ സെന്ററിൽ നടന്ന ബ്യൂട്ടി ഇന്റർനാഷണൽ ട്രേഡ് ഷോയിലും അവർ പങ്കെടുത്തു. <ref>{{Cite web |url=http://www.uso.org/Alyssa-Campanella-Danielle-Doty-Leila-Lopes-uso-tour/ |title=MISS UNIVERSE, MISS USA, MISS TEEN USA SET TO TRAVEL TO GERMANY ON USO TOUR |publisher=[[United Service Organizations|United Service Organizations INC]] |access-date=25 September 2012 |archive-date=2012-09-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120920211822/https://www.uso.org/Alyssa-Campanella-Danielle-Doty-Leila-Lopes-uso-tour/ |url-status=dead }}</ref> 2012 മെയ് 23 ന് ഫ്രാൻസിലെ കാനിൽ നടന്ന കാൻ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ ലോപ്സ് ചുവന്ന പരവതാനിയിലൂടെ നടന്നു. അതേ ദിവസം ഫ്രാൻസിലെ ക്യാപ് ഡി ആന്റിബിലുള്ള ഹോട്ടൽ ഡു ക്യാപ് ഈഡൻ-റോക്കിൽ നടന്ന ഡി ഗ്രിസോഗോണോ ഗ്ലാം എക്‌സ്‌ട്രാവാഗൻസയിലും ലോപ്സ് പങ്കെടുത്തു. ഫ്രാൻസ് സന്ദർശനത്തിന് മുമ്പ്, മാക്സിം പോർച്ചുഗൽ മാഗസിന്റെ ക്ഷണപ്രകാരം ഫോട്ടോഷൂട്ടുകൾക്കും ടെലിവിഷൻ പരിപാടികൾക്കുമായി അവർ പോർച്ചുഗലിലെ ലിസ്ബണിൽ പോയിരുന്നു.<ref>{{Cite web |url=http://blueblack2010.com/2012/05/24/leila-lopes-attends-65th-cannes-film-festival-party/ |title=Leila Lopes Attends 65th Cannes Film Festival Party |access-date=25 September 2012 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.dn.pt/inicio/pessoas/interior.aspx?content_id=2556213 |title=Leila Lopes mostra porque é a mais bela do Universo |publisher=Diário de Notícias |date=30 May 2012 |access-date=25 September 2012 |archive-date=2014-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140714230311/http://www.dn.pt/inicio/pessoas/interior.aspx?content_id=2556213 |url-status=dead }}</ref> 2012 ജൂണിൽ, ലോപ്‌സ് സെനഗൽ, കോറ്റ് ഡി ഐവയർ, ഘാന, ടോഗോ, നൈജീരിയ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് 5-രാജ്യ-പടിഞ്ഞാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പര്യടനം ആരംഭിച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://onobello.com/index.php/news/around-the-world/item/1158-miss-universe-2011-leila-lopes-sos-tour-to-west-africa |title=Saturday Exclusive: Miss Universe 2011 Leila Lopes SOS Tour To West Africa |publisher=PR UNO Limited |date=9 June 2012 |access-date=23 September 2012 |archive-date=2012-06-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120617045533/http://onobello.com/index.php/news/around-the-world/item/1158-miss-universe-2011-leila-lopes-sos-tour-to-west-africa |url-status=dead }}</ref> ആ മാസം അവസാനം, ബ്രസീലിലെ [[റിയോ ഡി ജനീറോ]]യിൽ നടന്ന റിയോ+20 യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസ് കോൺഫറൻസിൽ സുസ്ഥിര വികസനത്തിൽ ലോപ്സ് പങ്കെടുത്തു.<ref>{{Cite web |url=http://www.unccd.int/en/media-center/MediaNews/Pages/highlightdetail.aspx?HighlightID=107 |title=Miss Universe and Drylands Expert Tag Together, Calling for Greater Efforts to Secure Healthy Soils and Combat Desertification |publisher=[[United Nations Convention to Combat Desertification|UNCCD]] |access-date=23 September 2012 |archive-date=2012-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121111051620/http://www.unccd.int/en/media-center/MediaNews/Pages/highlightdetail.aspx?HighlightID=107 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.band.com.br/miss/conteudo.asp?id=100000510976 |title=Miss Universo 2011 participa da Rio+20 |publisher=[[Grupo Bandeirantes de Comunicação]] |date=17 June 2012|access-date=23 September 2012}}</ref> 2012 ഒക്‌ടോബറിൽ, ഓപ്പറേഷൻ സ്‌മൈൽ നിക്കരാഗ്വ സംഘടിപ്പിച്ച 'ഫാഷൻ ഫോർ സ്‌മൈൽസ്' എന്ന ഫാഷൻ ഷോയ്‌ക്കായി ലോപ്‌സ് നിക്കരാഗ്വ സന്ദർശിച്ചു. ഇതിൽ മനാഗ്വയിലെ ക്രൗൺ പ്ലാസ കൺവെൻഷൻ സെന്ററിൽ വെച്ച് അമേരിക്കയിൽ നിന്നുള്ള 15 മിസ് യൂണിവേഴ്‌സ് 2012 മത്സരാർത്ഥികളെ പങ്കെടുപ്പിച്ചു. <ref>{{Cite web |url=http://globalbeauties.com/blog/2012/10/fashion-for-smiles-a-successful-event/ |title=Fashion for Smiles: A Successful Event |publisher=Global Beauties |date=20 October 2012 |access-date=16 November 2012 |archive-date=2012-10-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121023101952/http://globalbeauties.com/blog/2012/10/fashion-for-smiles-a-successful-event/ |url-status=dead }}</ref> പ്രമുഖമായിരിക്കുന്നകാലത്ത് ലോപ്സ് [[സിംഗപ്പൂർ]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[അംഗോള]], [[കംബോഡിയ]], [[ബഹാമാസ്]], [[ഗാബോൺ]], [[ജമൈക്ക]], [[ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക]], [[ജർമ്മനി]], [[ഡൊമിനിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്]], [[പോർച്ചുഗൽ]], [[ഫ്രാൻസ്]], [[സെനഗൽ]], [[കോട്ട് ഡി ഐവയർ]], [[ഘാന]], [[ടോഗോ]], [[നൈജീരിയ]], [[ഗയാന]], [[നിക്കരാഗ്വ]] [[നമീബിയ]], [[കെനിയ]], [[മൊസാംബിക്]], [[യുഎസ്എ.]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ സന്ദർശിച്ചു. == മിസ് അംഗോള യുകെ വിജയത്തിന്റെ നിയമസാധുത സംബന്ധിച്ച വിവാദം == 2011ലെ മിസ് യൂണിവേഴ്‌സ് കിരീടം ലോപ്‌സിന് ലഭിച്ചതിന് ശേഷം, മിസ് അംഗോള യുകെയിൽ പങ്കെടുക്കാൻ തെറ്റായ രേഖകൾ ഉപയോഗിച്ചുവെന്ന ആരോപണം ഉയർന്നു. ഇത് മിസ് അംഗോളയിലും തുടർന്ന് മിസ് യൂണിവേഴ്‌സിലും മത്സരിക്കാൻ അവരെ പ്രാപ്തയാക്കി.<ref name="kiss" /><ref name="infobae">{{Cite web |url=http://america.infobae.com/notas/33570-Hubo-fraude-en-Miss-Universo-2011 |title=¿Hubo fraude en Miss Universo 2011? (Short version) |publisher=Infobae.com |date=14 September 2011 |access-date=23 September 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110923173924/http://america.infobae.com/notas/33570-Hubo-fraude-en-Miss-Universo-2011 |archive-date=23 September 2011 |url-status=dead }}</ref><ref name="abcnews">{{Cite web |url=https://abcnews.go.com/blogs/headlines/2011/09/miss-universe-accused-of-faking-documents-for-pageant/ |title=Miss Universe Accused of Faking Documents for Pageant |publisher=[[ABC News]] |access-date=17 September 2011}}</ref> ലോപ്സ് മത്സരിക്കുന്ന സമയത്ത് അംഗോളയ്ക്ക് പുറത്ത് താമസിച്ചിരുന്നില്ല. അതിനാൽ യുകെയിൽ താമസിക്കുന്ന അംഗോളൻ പൗരന്മാർക്ക് മാത്രമുള്ള ഒരു മത്സരത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ അനുവദിക്കരുത് എന്നായിരുന്നു അവകാശവാദം.<ref name="abcnews" /><ref>{{Cite web |url=http://www.mid-day.com/news/2011/sep/180911-Miss-Universe-Fake-documents-pageant.htm |title=Mid Day: Miss Universe accused of faking documents |work=[[Mid-Day]] |access-date= 18 September 2011}}</ref> തെറ്റായ രേഖകളുടെ ഉപയോഗം ലോപ്‌സും മിസ് യൂണിവേഴ്‌സ് സംഘാടകരും നിഷേധിച്ചു.<ref name="deny"/><ref>{{cite web |url=https://www.youtube.com/watch?v=LeHb4R3ntnc |title=PIX Morning News – Miss Universe 2011 Leila Lopes First Interview (9-19-11) |access-date=7 October 2011}}</ref> കൂടാതെ താൻ ഇംഗ്ലണ്ടിൽ ആകെ നാല് വർഷമായി താമസിച്ചിരുന്നതായി ലോപ്‌സ് തന്നെ പ്രസ്താവിച്ചു.<ref name="noticias"/><ref>{{Cite web |url=http://www.eurweb.com/2011/10/miss-universe-leila-lopes-responds-to-her-haters-and-more/ |title=Miss Universe Leila Lopes Responds to Her Haters and More |publisher=Eurweb.com |access-date=7 October 2011 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304112948/http://www.eurweb.com/2011/10/miss-universe-leila-lopes-responds-to-her-haters-and-more/ |url-status=dead }}</ref> == സ്വകാര്യ ജീവിതം == 2013 ഫെബ്രുവരിയിൽ, മൊണാക്കോയിലെ മുൻ ന്യൂയോർക്ക് ജയന്റ്സ് ഡിഫൻസീവ് എൻഡ് ഒസി ഉമെനിയോറയുമായി അവർ വിവാഹനിശ്ചയം നടത്തി.<ref>{{cite web |url=http://igboweddingsonline.com/miss-universe-2011-leila-lopes-ny-giants-osi-umenyiora/ |title=Archived copy |access-date=2013-02-16 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130225120428/http://igboweddingsonline.com/miss-universe-2011-leila-lopes-ny-giants-osi-umenyiora/ |archive-date=25 February 2013 |df=dmy-all }}</ref> 2015 മെയ് 30-ന് അവർ വിവാഹിതരായി. <ref>{{Cite web|url=http://www.angonoticias.com/Artigos/item/43071/leila-lopes-%E2%80%9Cas-angolanas-estao-mais-poderosas-determinadas-e-independentes%E2%80%9D|title=Leila Lopes: "As angolanas estão mais poderosas, determinadas e independentes" - ANGONOTÍCIAS|website=ANGONOTÍCIAS|access-date=2017-07-10}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.jet7angola.com/noticias/celebridades-angolanas/3514-leila-lopes-e-osi-umenyiora-casam-se-em-luanda.html|title='Osi Umenyiora e Leila Umenyiora Comentam sobre as mensagens da suposta amante de OSi Fonte: Jet 7 Angola|date=31 May 2015|publisher=Platina Oline|access-date=22 July 2015}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>2018 ഫെബ്രുവരിയിൽ, ലോപ്‌സ് തങ്ങളുടെ ആദ്യ കുഞ്ഞിനെ ഒന്നിച്ച് ഗർഭിണിയാക്കിയതായി അവർ പ്രഖ്യാപിച്ചു<ref>{{cite web|url=https://www.bellanaija.com/2018/02/baby-loading-miss-universe-2011-leila-lopes-husband-osi-umenyiora-pregnant-%F0%9F%A4%B0%F0%9F%8F%BE/|title=Baby Loading… Miss Universe 2011 Leila Lopes and Husband Osi Umenyiora are Pregnant ??|date=28 February 2018|publisher=Bella Naija}}</ref> ആ വർഷം തന്നെ അവരുടെ മകൻ ജനിച്ചു.<ref>{{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/money/fame-fortune/nfl-star-osi-umenyiorai-paid-25000-sign-autographs-hour/|title=British NFL star Osi Umenyiora: 'I was paid $25,000 to sign autographs for an hour'|publisher=Telegraph|last=Wright|first=John|date=7 April 2019}}</ref> ==അവലംബം== {{Reflist|30em|refs= <!--<ref name="angop">{{cite news|title=Leila Lopes crowned Miss Angola 2011 |url=https://translate.google.com/translate?js=n&prev=_t&hl=en&ie=UTF-8&layout=2&eotf=1&sl=pt&tl=en&u=http://www.portalangop.co.ao/motix/pt_pt/noticias/lazer-e-cultura/2010/11/50/Leila-Lopes-coroada-Miss-Angola-2011,831f272e-6504-4092-a2c3-df72de2491e9.html|access-date=18 December 2010|agency=[[Angola Press Agency]]|date=18 December 2010}}</ref>--> <ref name="jornal">{{cite news|title=Leila: The girl from Benguela has ascended to the throne of beauty|url=https://translate.google.com/translate?js=n&prev=_t&hl=en&ie=UTF-8&layout=2&eotf=1&sl=pt&tl=en&u=http%3A%2F%2Fjornaldeangola.sapo.ao%2F17%2F0%2Fleila_lopes_a_formiguinha_de_benguela_que_subiu_ao_trono_da_beleza|access-date=17 March 2011|newspaper=Jornal de Angola|date=6 March 2011}}</ref> <ref name="venue">{{cite news|title=Twenty-one candidates fight today for the title of Miss Angola 2011|url=https://translate.google.com/translate?js=n&prev=_t&hl=en&ie=UTF-8&layout=2&eotf=1&sl=pt&tl=en&u=http://www.portalangop.co.ao/motix/pt_pt/noticias/lazer-e-cultura/2010/11/50/Vinte-uma-candidatas-lutam-hoje-pelo-titulo-Miss-Angola-2011,ecb524a5-1edd-4b2b-a767-7ee947276c7b.html|access-date=18 December 2010|agency=[[Angola Press Agency]]|date=18 December 2010}}</ref> <ref name="results">{{cite news|title=President of the Republic attends Miss Angola 2011|url=https://translate.google.com/translate?js=n&prev=_t&hl=en&ie=UTF-8&layout=2&eotf=1&sl=pt&tl=en&u=http://www.portalangop.co.ao/motix/pt_pt/noticias/lazer-e-cultura/2010/11/50/Presidente-Republica-prestigia-gala-eleicao-Miss-Angola-2011,5c8fbeeb-25b9-4137-9221-df78962c03a3.html|access-date=18 December 2010|agency=[[Angola Press Agency]]|date=18 December 2010}}</ref> <ref name="bio">{{Cite web |url=http://missuniversespeakers.com/leila_lopes/bio |title=Leila Lopes Bio |publisher=Miss Universe Speakers Bureau |access-date=23 September 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130226082314/http://missuniversespeakers.com/leila_lopes/bio |archive-date=26 February 2013 |url-status=dead }}</ref> <ref name="kiss">{{cite web |url=http://kissrichmond.com/videos/adupri/miss-universe-2011-accused-of-fabricating-documents/ |author= Dupri, Alexx |title= Miss Universe 2011 Accused of Fabricating Documents |access-date=21 September 2011}}</ref> <ref name="abcnews">{{Cite web |url=https://abcnews.go.com/blogs/headlines/2011/09/miss-universe-accused-of-faking-documents-for-pageant/ |title=Miss Universe Accused of Faking Documents for Pageant |publisher=[[ABC News]] |access-date=17 September 2011}}</ref> <ref name="infobae">{{Cite web |url=http://america.infobae.com/notas/33570-Hubo-fraude-en-Miss-Universo-2011 |title=¿Hubo fraude en Miss Universo 2011? (Short version) |publisher=Infobae.com |date=14 September 2011 |access-date=23 September 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110923173924/http://america.infobae.com/notas/33570-Hubo-fraude-en-Miss-Universo-2011 |archive-date=23 September 2011 |url-status=dead }}</ref> <!--<ref name="club">{{Cite web |url=http://club-k.net/index.php?option=com_content&view=article&id=6139:comunidade-denuncia-irregularidades-no-miss-angola-reino-unido&catid=18:diaspora&Itemid=664 |title=Comunidade denuncia irregularidades no Miss Angola Reino Unido |publisher=CLUB-K |date=17 October 2010 |access-date=23 September 2012}}</ref>--> <!--<ref name="ibtimes">{{Cite web |url=http://www.ibtimes.com/miss-universe-organisers-deny-leila-lopes-pageant-fraud-accusations-316270 |title=Miss Universe: Organisers Deny Leila Lopes' Pageant Fraud Accusations |publisher=[[International Business Times]] |access-date=23 September 2012}}</ref>--> <!--<ref name="omg">{{Cite web |url=http://www.omg.com.ng/2011/09/miss-universe-2011-controversy-leila-lopes-pageant-fraud-accusations/ |title=Miss Universe 2011 controversy: Leila Lopes’ Pageant Fraud Accusations |publisher=OMG Nigeria |access-date=23 September 2012}}</ref>--> <ref name="deny">{{cite web |url=http://www.ibtimes.com/miss-universe-organizers-miss-angola-leila-lopes-deny-false-document-claims-photos-708569 |title=Miss Universe Organizers, Miss Angola Leila Lopes Deny False Document Claims |work=[[International Business Times]] |access-date=25 September 2012}}</ref> <!--<ref name="ibt">{{cite news|title=Miss Angola Leila Lopes Crowned Miss Universe 2011; What will the Winner Get?|url=http://www.ibtimes.com/articles/212724/20110913/miss-universe-2011crown-goes-to-miss-angola-leila-lopes-what-will-the-winner-get-miss-ukraine-olesia.htm|access-date=8 October 2011|newspaper=[[International Business Times]]|date=13 September 2011}}</ref>--> <ref name="noticias">{{Cite web |url=http://noticias.sapo.ao/vida/noticias/artigo/1144781.html |title=Miss Angola 2011: Leila Lopes desmente descendência e acredita na inteligência para se chegar a Miss |access-date=25 September 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110923183826/http://noticias.sapo.ao/vida/noticias/artigo/1144781.html |archive-date=23 September 2011 |url-status=dead }}</ref>}} ==പുറംകണ്ണികൾ== {{Commons category|Leila Lopes}} *{{Instagram|officialeilalopes}} *[https://web.archive.org/web/20120224181627/http://missangolaoficial.com/ Official Miss Angola website] *[https://www.washingtonpost.com/blogs/arts-post/post/miss-universe-backlash-miss-france-speaks-out-against-miss-angola/2011/09/14/gIQAYXdeSK_blog.html The Washington Post : Miss Universe backlash: Miss France speaks out against Miss Angola] {{S-start}} {{S-ach}} {{S-bef|before={{flagicon|Mexico}} [[Ximena Navarrete]]}} {{s-ttl|title=[[Miss Universe]] |years=[[Miss Universe 2011|2011]]}} {{s-aft|after={{flagicon|United States}} [[Olivia Culpo]]}} {{S-bef|before=[[Jurema Ferraz]]}} {{s-ttl|title=[[Miss Angola]] |years=2011}} {{s-aft|after=[[Marcelina Vahekeni]]}} {{S-end}} {{Miss Universe titleholders}} {{Miss Universe 2011 delegates}} {{Miss Universe Organization titleholders |Year = 2011 |Miss Universe= {{flagicon|Angola}} '''Leila Lopes''' |Miss USA= {{flagicon|California}} [[Alyssa Campanella]] |Miss Teen USA= {{flagicon|Texas}} [[Danielle Doty]] }} {{Big Four Pageants titleholders |Year = 2011 |Miss Universe={{flagicon|Angola}} '''Leila Lopes''' |Miss World={{flagicon|Venezuela}} [[Ivian Sarcos]] |Miss International={{flagicon|Ecuador}} [[Fernanda Cornejo]] |Miss Earth={{flagicon|Ecuador}} [[Olga Álava]] }} {{Authority control}} [[വർഗ്ഗം:1986-ൽ ജനിച്ചവർ]] l462ynlsid5ajadps5ketostqvxzet4 0 558392 4617065 4091842 2026-05-03T23:44:48Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617065 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Lula Ali Ismaïl}} {{Infobox person | name = Lula Ali Ismaïl | birth_date = {{Birth year and age|1978}} | birth_place = [[Djibouti]] | occupation = {{hlist|Director|writer|actress}} | years_active = 2011–present }} ഒരു [[ജിബൂട്ടി]]-കനേഡിയൻ ചലച്ചിത്ര സംവിധായികയും തിരക്കഥാകൃത്തുമാണ് '''ലുല അലി ഇസ്മായിൽ''' (സോമാലി: Luula Cali Ismaaciil). "ജിബൂട്ടി സിനിമയുടെ പ്രഥമ വനിത" എന്ന വിളിപ്പേര് നേടിയ ജിബൂട്ടിയിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യ വനിതയാണ് അവർ.<ref>Clarisse Juompan-Yakam, [https://www.jeuneafrique.com/134820/culture/lula-ali-ismael-la-first-lady-du-cin-ma-djiboutien/ "Lula Ali Ismaïl, la First Lady du cinéma djiboutien"], ''[[Jeune Afrique]]'', 24 January 2014.</ref>27 മിനിറ്റ് ദൈർഘ്യമുള്ള ലാൻ (2011) എന്ന ഫിക്ഷൻ ഷോർട്ട് അവർ സംവിധാനം ചെയ്തു.<ref>Beti Ellerson, "African Women of the Screen as Cultural Producers: An Overview by Country", ''Black Camera'', Vol. 10, No. 1 (Fall 2018), pp. 245–87.</ref> 2012 മോൺട്രിയൽ വ്യൂസ് ഡി ആഫ്രിക് ഫെസ്റ്റിവലിലും 2013ൽ ഫെസ്പാകോയിലും ചിത്രം പ്രദർശിപ്പിച്ചു. 2014-ൽ അലക്‌സാന്ദ്ര റാംനിസിയാനു, മാർക്ക് വെൽസ്<ref name=JeuneAfrique/> എന്നിവരോടൊപ്പം ചേർന്ന് എഴുതിയ ധാലിന്യാരോ<ref>[http://www.lanationdj.com/dhalinyaro-long-metrage-made-in-djibouti/ DHALINYARO: A feature film made-in-Djibouti] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716021141/http://www.lanationdj.com/dhalinyaro-long-metrage-made-in-djibouti/ |date=2019-07-16 }}, ''La Nation'', 18 August 2016.</ref> എന്ന ഫീച്ചർ ഫിലിമിൽ പ്രവർത്തിക്കാൻ തുടങ്ങി. ജിബൂട്ടിയുടെ ആദ്യ ഫീച്ചർ ഫിലിമായ ഈ ചിത്രം 2017 ജൂലൈയിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചു.<ref>[http://www.lanationdj.com/cinema-premiere-film-dhalinyaro/ Cinéma : Avant-première du film "Dhalinyaro"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716021141/http://www.lanationdj.com/cinema-premiere-film-dhalinyaro/ |date=2019-07-16 }}, ''The Nation'', 30 July 2017.</ref> == ജീവചരിത്രം == അലി ഇസ്മായിൽ 1978-ൽ ജിബൂട്ടിയിൽ ഒരു ഇസ്സ കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ചു.<ref name=tuki/> 1992-ൽ ദരിദ്രരും രാഷ്ട്രീയമായി അസ്ഥിരവുമായ ആഫ്രിക്കൻ രാജ്യം വിട്ട കുടിയേറ്റക്കാരുടെ ഒരു തരംഗത്തിന്റെ ഭാഗമായി കാനഡയിലെ ക്യൂബെക്കിലെ മോൺട്രിയലിൽ സ്ഥിരതാമസമാക്കി.<ref>[http://www.screenafrica.com/2015/02/02/film/canadian-based-filmmaker-puts-djibouti-on-the-cinematic-map/ Canadian-based filmmaker puts Djibouti on the cinematic map], ''Screen Africa'', 2 February 2015.</ref> എട്ട് മക്കളിൽ ഇളയവളായ അവർ ഓഫീസ് ഓട്ടോമേഷൻ പഠിച്ചു. ഏഴു വർഷം നിയമ സഹായിയായി ജോലി ചെയ്തു. എന്നാൽ അഭിനയത്തിലും സിനിമയിലും താൽപ്പര്യം വളർത്തിയെടുക്കുകയും ഈ വിഷയത്തിൽ കോഴ്‌സുകൾ എടുക്കാൻ തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.<ref name=JeuneAfrique>Clarisse Juompan-Yakam, [https://www.jeuneafrique.com/134820/culture/lula-ali-ismael-la-first-lady-du-cin-ma-djiboutien/ Lula Ali Ismaïl, la First Lady du cinéma djiboutien], ''Jeune Afrique'', 24 January 2014.</ref> ആദ്യം, ക്യൂബെക്കിലെ നിരവധി ടെലിവിഷൻ പരമ്പരകളിൽ അവർ ചെറിയ വേഷങ്ങൾ ചെയ്തു. പക്ഷേ ചലച്ചിത്രനിർമ്മാണത്തിൽ കൂടുതൽ താൽപ്പര്യം കണ്ടെത്തി. == പ്രവർത്തനങ്ങൾ == 2012-ൽ, അലി ഇസ്മായിൽ തന്റെ ഓപ്പറ പ്രൈമ സൃഷ്ടിച്ചു. ഒരു ഹ്രസ്വചിത്രം (27 മിനിറ്റ്)<ref name=tuki/> ലാൻ (സുഹൃത്തുക്കൾ),<ref>[https://www.africanfilmdatabase.com/films/show/566 Laan (2011)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201016133306/https://www.africanfilmdatabase.com/films/show/566 |date=2020-10-16 }}. African Film Database</ref> ഇത് ജിബൂട്ടിയിലെ മൂന്ന് യുവതികളായ സൗദ്, ഔബ, അയനെ എന്നിവർ സ്നേഹം തേടുകയും അവർ ഖാത് ചവയ്ക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചുമുള്ള കഥയാണ്<ref>[https://www.telerama.fr/cinema/films/laan,477819.php Laan]. [[Telérama]]</ref><ref name=tuki>[https://www.toukimontreal.com/2012/04/30/laan-de-lula-ali-ismail/ "Laan, le premier court métrage de Lula Ali Ismail"], ''Touki Montreal'', 30 April 2012.</ref>. അലി ഇസ്മയിലും ഇതിലെ ഒരു പ്രധാന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചു. അവരുടെ നാട്ടിലെ ദൈനംദിന ജീവിതമാണ് സിനിമ വിവരിച്ചത്. ജിബൂട്ടിയിൽ നിന്നുള്ള ഒരു സ്ത്രീ ആദ്യമായി സംവിധാനം ചെയ്ത ചിത്രമായിരുന്നു അത്. തന്റെ കുടുംബത്തിന്റെയും സുഹൃത്തുക്കളുടെയും സഹായത്തോടെയാണ് ചിത്രത്തിന് ആവശ്യമായ ഫണ്ട് സ്വരൂപിച്ചതെന്ന് അലി ഇസ്മായിൽ പറയുന്നു. ജിബൂട്ടിയിൽ എത്തിയപ്പോൾ, പിന്തുണയ്‌ക്കായി അവർ സാംസ്‌കാരിക മന്ത്രാലയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടെങ്കിലും അത്തരം പദ്ധതികൾക്കായി സർക്കാരിന്റെ പക്കൽ ബജറ്റ് ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നിരുന്നാലും, അവർ പദ്ധതിയുമായി മുന്നോട്ട് പോയി. അങ്ങനെ രാജ്യത്തെ ഒരു സിനിമാ വ്യവസായത്തിന്റെ ആണിക്കല്ല് സ്ഥാപിച്ചു. ആഫ്രിക്ക, യൂറോപ്പ്, വടക്കേ അമേരിക്ക എന്നിവിടങ്ങളിലെ വിവിധ ഫെസ്റ്റിവലുകളിൽ ഈ ചിത്രം പ്രദർശിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ നിരൂപകരിൽ നിന്ന് മികച്ച സ്വീകാര്യത നേടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>[https://www.somaliaonline.com/somali-filmaker-lula-ali-ismail-puts-her-country-of-djibouti-on-the-cinematic-map-with-her-first-feature-length-film-dhalinyaro/ SOMALI FILMAKER{sic} LULA ALI ISMAIL PUTS HER COUNTRY OF DJIBOUTI ON THE CINEMATIC MAP WITH HER FIRST FEATURE-LENGTH FILM, DHALINYARO]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 2014-ൽ അലി ഇസ്മായിൽ തന്റെ ആദ്യ മുഴുനീള ചിത്രമായ ധാലിന്യാരോ (യുവത്വം) ചിത്രീകരിച്ചു. വ്യത്യസ്ത സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക പശ്ചാത്തലങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള മൂന്ന് യുവതികളെയാണ് സിനിമ പിന്തുടരുന്നത്. ഇതിനെ ഓർഗനൈസേഷൻ ഇന്റർനാഷണൽ ഡി ലാ ഫ്രാങ്കോഫോണി പിന്തുണച്ചു. കാനഡ, സൊമാലിയ, ഫ്രാൻസ്, ജിബൂട്ടി എന്നിവിടങ്ങളിൽ സഹ-നിർമ്മാണം നടത്തി. അവിടെ അത് പൂർണ്ണമായും ചിത്രീകരിച്ചു. 2017-ൽ ജിബൂട്ടിയിൽ പ്രീമിയർ ചെയ്യപ്പെട്ട ചിത്രത്തിന്റെ പ്രീമിയറിൽ വിദ്യാഭ്യാസം, ആശയവിനിമയം, സാംസ്കാരിക മന്ത്രിമാർ പങ്കെടുത്തു.<ref name=JeuneAfrique/> ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറംകണ്ണികൾ== * {{IMDb name|9036250}} {{Authority control}} [[വർഗ്ഗം:1978-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ആഫ്രിക്കൻ ചലച്ചിത്ര സംവിധായകർ]] lxx1op89kzyxxiktkqadm6ets61e4o1 0 559930 4617009 4541249 2026-05-03T12:44:25Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617009 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Marwa Zein}} {{Infobox person | name = Marwa Zein | image = | image_size = | caption = | birth_name = Marwa Zein | birth_date = | birth_place = | nationality = [[Sudan|Sudanese]] | alma_mater = | occupation = {{hlist |[[Film director]], <br/>[[Film producer]],<br/> [[Scriptwriter]]}} | years_active = from 2008 | children = | spouse = | father = | mother = | known_for = {{hlist |''[[Khartoum Offside]]'' (2019)<br/> |''One Week, Two Days!'' (2016)<br/> |''A Game'' (2009)}} | website }} ഒരു മൾട്ടി ഐഡന്റിറ്റി ആഫ്രോ-അറബ് ചലച്ചിത്ര സംവിധായികയും തിരക്കഥാകൃത്തും [[സുഡാൻ|സുഡാനീസ്]] ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവുമാണ് '''മർവ സെയിൻ''' (അറബിക്: مروى زين,) . അവർ 2019-ലെ ഡോക്യുമെന്ററി, ഖാർത്തൂം ഓഫ്‌സൈഡിന്റെ രചയിതാവും, തന്റെ സൃഷ്ടികളിലൂടെ സ്ത്രീകളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കുവേണ്ടി വാദിക്കുന്നവളുമാണ്.<ref>{{Cite web |url=https://www.filmlinc.org/daily/new-york-african-film-festival-goes-virtual-with-streaming-rivers-the-past-into-the-present/ |title=New York African Film Festival Goes Virtual with Streaming Rivers: The Past into the Present |publisher=Film at Lincoln Center |date=November 19, 2020 |access-date=November 20, 2020}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://actfilmfest.colostate.edu/films/khartoum-offside/ |title=Sudan Offside |last=Diffrient |first=David Scott |publisher=acts.Human Rights Film Festival |access-date=November 20, 2020}}</ref> കാർട്ടൂം ആസ്ഥാനമായുള്ള ഒരു ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാണ കമ്പനിയായ ORE പ്രൊഡക്ഷന്റെ സ്ഥാപകയും ഇന്റർനാഷണൽ എമർജിംഗ് ഫിലിം ടാലന്റ് അസോസിയേഷൻ (IEFTA) 2019 ലെ കാൻസ് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ പങ്കെടുക്കാൻ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള തിരഞ്ഞെടുത്ത ഏഴ് യുവ ചലച്ചിത്ര പ്രവർത്തകരിൽ ഒരാളുമാണ്.<ref name=Can>{{Cite web |url=https://www.iefta.org/seven-filmmakers-to-attend-cannes-2019/ |title=7 FILMMAKERS SELECTED FOR CANNES 2019 |publisher=IEFTA |access-date=November 20, 2020}}</ref> == കരിയർ == തന്റെ ബിരുദ പദ്ധതിക്കായി, സെയിൻ 2009-ൽ എ ഗെയിം എന്ന ഹ്രസ്വ ഡോക്യുമെന്ററി എഴുതി, സംവിധാനം ചെയ്യുകയും നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. അത് അഞ്ച് ഭാഷകളിലേക്ക് വിവർത്തനം ചെയ്യുകയും ആഗോളതലത്തിൽ 30-ലധികം അന്താരാഷ്ട്ര ഫെസ്റ്റിവലുകളിൽ ഔദ്യോഗിക തിരഞ്ഞെടുപ്പായി അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. 2016-ലെ ദുബായ് ഇന്റർനാഷണൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ (ഡിഐഎഫ്എഫ്), യാസ്മിൻ റയീസും അംറോ സലേയും അഭിനയിച്ച വൺ വീക്ക്, ടു ഡേയ്‌സ്! എന്ന ഹ്രസ്വചിത്രം<ref>{{Cite web |url=https://cinando.com/en/Film/one_week_two_days_341027/Detail |title=One Week, Two Days |publisher=Cinando |access-date=November 20, 2020 |archive-date=2021-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211126094249/https://cinando.com/en/Film/one_week_two_days_341027/Detail |url-status=dead }}</ref> പ്രദർശിപ്പിച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://english.ahram.org.eg/NewsContent/5/32/245240/Arts--Culture/Film/-Egyptian-film-One-Week-Two-Days-to-compete-in-th-.aspx |title=Egyptian film One Week Two Days to compete in 13th Dubai film festival |date=October 5, 2016 |publisher=Ahram Online |access-date=November 20, 2020 |archive-date=2021-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211126094243/https://english.ahram.org.eg/NewsContent/5/32/245240/Arts--Culture/Film/-Egyptian-film-One-Week-Two-Days-to-compete-in-th-.aspx |url-status=dead }}</ref> അതും മറ്റു പല ചലച്ചിത്രമേളകളിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരുന്നു.<ref>{{Cite web |url=https://womenandhollywood.com/hot-docs-2019-women-directors-meet-marwa-zein-khartoum-offside/ |title=Hot Docs 2019 Women Directors: Meet Marwa Zein - "Khartoum Offside" |last=Rico |first=Gabriela |date=April 23, 2019 |publisher=Women and Hollywood |access-date=November 20, 2020 |archive-date=2020-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200819122943/https://womenandhollywood.com/hot-docs-2019-women-directors-meet-marwa-zein-khartoum-offside/ |url-status=dead }}</ref> 2019-ൽ, അവർ നാല് വർഷത്തെ നീണ്ട പ്രോജക്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കി. ഒരു സ്‌പോർട്‌സ് ഡോക്യുമെന്ററി ഖാർത്തൂം ഓഫ്‌സൈഡ് അവർ എഴുതി സംവിധാനം ചെയ്തു.<ref name=Ouf>{{Cite web |url=https://www.berlinale.de/en/archive/jahresarchive/2019/02_programm_2019/02_filmdatenblatt_2019_201914803.html#tab=filmStills |title=FILM FILE {{!}} Oufsaiyed Elkhortoum |publisher=Berlinale |access-date=November 10, 2020}}</ref><ref name=Q/> 2019-ൽ ജർമ്മനിയിലെ ബെർലിനേൽ ഫോറത്തിൽ ഇത് ആഗോളതലത്തിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചു. കൂടാതെ മീഡിയ സപ്പോർട്ട് 2019-ൽ പ്രീമിയർ ചെയ്ത മൂന്ന് സുഡാനീസ് ചിത്രങ്ങളിൽ ഒന്നായി ഇത് പട്ടികപ്പെടുത്തി.<ref>{{Cite web |url=https://www.mediasupport.org/the-future-of-football-in-sudan-is-also-female/ |title=The future of football in Sudan is (also) female |date=October 11, 2019 |publisher=Media Support |access-date=November 19, 2020}}</ref><ref name=Ber>{{Cite web |url=https://en.qantara.de/content/berlinale-2019-marwa-zeins-khartoum-offside-football-film-and-freedom-in-sudan |title=Berlinale 2019: Marwa Zein's "Khartoum Offside" {{!}} Football, film and freedom in Sudan |publisher=Qantara |access-date=November 19, 2020}}</ref> ചിത്രത്തിന്റെ ഒരു കേന്ദ്ര സന്ദേശം ആമുഖ വരികളിൽ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: {{Quote|"നിലവിലെ രാഷ്ട്രീയ ഇസ്ലാമിക സൈനിക ഭരണത്തിന് കീഴിൽ, സുഡാനിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് ഫുട്ബോൾ കളിക്കാൻ അനുവാദമില്ല - ഞങ്ങൾക്ക് സിനിമ ചെയ്യാൻ അനുവാദമില്ല - പക്ഷേ..."}}<ref name="Z">{{Cite web|date=October 31, 2020|title=SCREENING: KHARTOUM OFFSIDE (2019) AND THE BLEACHING SYNDROME (2020)|url=https://www.dardishi.com/events/2020/4/10/khartouoffside|access-date=November 10, 2020|publisher=Dardishi|archive-date=2021-11-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20211126094245/https://www.dardishi.com/events/2020/4/10/khartouoffside|url-status=dead}}</ref><ref name=Q/> ഈ സിനിമ നിർമ്മിക്കുന്നതിൽ, ചലച്ചിത്രനിർമ്മാണത്തിൽ സ്ത്രീകളുടെ പങ്കാളിത്തത്തോടുള്ള സുഡാനീസ് ഗവൺമെന്റിന്റെ നിഷേധാത്മക മനോഭാവത്തെ അവർ വെല്ലുവിളിച്ചു.<ref>{{Cite web |url=https://www.broadwayworld.com/bwwtv/article/NEW-YORK-AFRICAN-AMERICAN-FILM-FESTIVAL-Goes-Virtual-Dec-2-20201119 |title=NEW YORK AFRICAN AMERICAN FILM FESTIVAL Goes Virtual Dec. 2 |publisher=Broadway World |access-date=November 19, 2020}}</ref> ഈ സിനിമ നിർമ്മിക്കുന്നതിനിടയിൽ നേരിട്ട് ശാരീരികമായ ആക്രമണം നേരിട്ടില്ലെങ്കിലും, അവരുടെ ക്യാമറയോ മെറ്റീരിയലോ നശിപ്പിക്കപ്പെടാൻ സാധ്യതയുള്ള ചില ഭീഷണികൾ അവർക്ക് ലഭിച്ചു.<ref name="Q">{{Cite web |url=https://www.bbc.com/culture/article/20200218-the-worlds-most-fearless-filmmakers |title=The films that defy censorship |last=Aftab |first=Kaleem |publisher=[[BBC]] |date=February 20, 2020 |access-date=November 19, 2020}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://debalie.nl/cinema/idfa-khartoum-offside-by-movies-that-matter/ |title=IDFA: Khartoum Offside by Movies that Matter |publisher=DeBalie |access-date=November 10, 2020 |archive-date=2020-11-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128111906/https://debalie.nl/cinema/idfa-khartoum-offside-by-movies-that-matter/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://44.mostra.org/en/filmes/impedimento-em-cartum |title=International Perspective: Khartoum Offside |publisher=44.Monster |access-date=November 10, 2020}}</ref> ഒടുവിൽ, ഈ സിനിമയുടെ ചിത്രീകരണത്തിന് ആവശ്യമായ അനുമതി ലഭിച്ചു. 2018/19 ലെ സുഡാനീസ് വിപ്ലവം വരുത്തിയ രാഷ്ട്രീയ മാറ്റങ്ങൾക്ക് ശേഷം, 2020 ജനുവരിയിൽ കാർട്ടൂമിൽ നടന്ന സുഡാൻ ഇൻഡിപെൻഡന്റ് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ഉദ്ഘാടന വേളയിൽ ചിത്രം അവതരിപ്പിച്ചു.<ref>{{Cite web|title=Sudan Independent Cinema Festival Screens 81 Films{{!}} Sudanow Magazine|url=https://sudanow-magazine.net/page.php?Id=903|access-date=2020-12-09|website=sudanow-magazine.net|archive-date=2021-11-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20211126094241/https://sudanow-magazine.net/page.php?Id=903|url-status=dead}}</ref> ==ബഹുമതികൾ== {|class="wikitable" !Year !Event !Prize !Recipient !Result !Ref. |- | 2020 | [[African Studies Association|ASA]] | ''2020 ASA Film Prize'' | rowspan=4|Herself, for [[Khartoum Offside]] | 2nd {{Runner-up}} | <ref>{{Cite web |url=https://africanstudies.org/awards-prizes-asa/announcing-the-2020-prize-winners-and-nominees/?fbclid=IwAR1woCslJoSLX_7cWXHEKKqLkslKaVnEV8tww-dtd41FWFRM0aTuxqbYHE0 |title=African Studies Association Announces 2020 Finalists and Awards for Africanists |publisher=African Studies Awards |location=New Jersey |date=November 9, 2020 |access-date=November 20, 2020 |archive-date=2020-11-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201127164632/https://africanstudies.org/awards-prizes-asa/announcing-the-2020-prize-winners-and-nominees/?fbclid=IwAR1woCslJoSLX_7cWXHEKKqLkslKaVnEV8tww-dtd41FWFRM0aTuxqbYHE0 |url-status=dead }}</ref> |- | rowspan=3|2019 | [[15th Africa Movie Academy Awards|AMAA]] | rowspan=3|''Best Documentary'' | {{Won}} |rowspan=2| <ref>{{Cite web |url=https://www.broadwayworld.com/bwwtv/article/NEW-YORK-AFRICAN-AMERICAN-FILM-FESTIVAL-Goes-Virtual-Dec-2-20201119 |title=NEW YORK AFRICAN AMERICAN FILM FESTIVAL Goes Virtual Dec. 2 |publisher=Broadway World |access-date=November 20, 2020}}</ref> |- | [[Carthage Film Festival|CFF]] | {{won}} |- | [[Berlinale]] | {{Nominated}} | <ref>{{Cite web |url=https://www.middleeasteye.net/discover/middle-east-film-cinema-saudi-arabia-sudan-north-africa |title=Middle East film: The hottest features right now are from Saudi Arabia and Sudan |last=Fahim |first=Joseph |date=October 4, 2019 |publisher=Middle East Eye |access-date=November 20, 2020}}</ref><ref name=Berlin>{{Cite web |url=https://www.middleeasteye.net/discover/berlinale-2019-israel-takes-prize-sudan-scores-double |title=Berlinale 2019: Israel takes the prize, but Sudan scores a double |last=Fahim |first=Joseph |date=February 20, 2019 |publisher=Middle East Eye |location=[[Berlin]] |access-date=November 20, 2020}}</ref> |} ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറംകണ്ണികൾ== * [https://m.imdb.com/name/nm7723936/ Marwa Zein] on [[IMDb]] * [https://iamafilm.com/Marwazein Marwa Zein's Biography]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} on I am a Film [[വർഗ്ഗം:ആഫ്രിക്കൻ ചലച്ചിത്ര സംവിധായകർ]] 32dr9thqt74rrxwb370nq9ojtqwmivc 0 560323 4617057 3693601 2026-05-03T22:23:03Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617057 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Laan (film)}} {{Infobox film | name = Laan | native_name = | image = | alt = | caption = | director = [[Lula Ali Ismaïl]] | producer = Lula Ali Ismaïl | writer = Lula Ali Ismaïl | based_on = | starring = Lula Ali Ismaïl | music = Alice Diriney Yabeh, Farah Ahmed Guedi, Guy Bilong | cinematography = | editing = Cédric Le Floch, Elisabeth Paquotte | studio = | distributor = | released = 2011 | runtime = 27 min. | country = [[Djibouti]] | language = [[French language|French]], [[Somali language|Somali]] | gross = | budget = }} ലുല അലി ഇസ്മായിൽ സംവിധാനം ചെയ്ത് 2011-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[ജിബൂട്ടിയൻ സിനിമ|ജിബൂട്ടിയൻ]] ഹ്രസ്വചിത്രമാണ് '''ലാൻ''' (ഫ്രണ്ട്സ്). == പ്രകാശനവും സ്വീകരണവും == ജിബൂട്ടിയിലെ ഫ്രാൻസിസ് ആർതർ റിംബോഡ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലാണ് ചിത്രത്തിന്റെ ലോക പ്രീമിയർ നടന്നത്.<ref name="touki">{{cite news |title=Laan, le premier court métrage de Lula Ali Ismail |url=https://www.toukimontreal.com/2012/04/30/laan-de-lula-ali-ismail/ |accessdate=24 October 2020 |work=Touki Montreal |date=30 April 2020 |language=French}}</ref>ഫ്രാൻസ്, കാനഡ, യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് എന്നിവിടങ്ങളിലെ നിരവധി ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലുകളിൽ ഇത് പ്രദർശിപ്പിക്കുകയും മികച്ച സ്വീകാര്യത നേടുകയും ചെയ്തു. ലൊസാനെ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ ഇതിന് ഒരു അവാർഡ് ലഭിച്ചു.<ref name="somali">{{cite web |title=SOMALI FILMAKER LULA ALI ISMAIL PUTS HER COUNTRY OF DJIBOUTI ON THE CINEMATIC MAP WITH HER FIRST FEATURE-LENGTH FILM, DHALINYARO |url=https://www.somaliaonline.com/somali-filmaker-lula-ali-ismail-puts-her-country-of-djibouti-on-the-cinematic-map-with-her-first-feature-length-film-dhalinyaro/ |accessdate=24 October 2020 |work=Somalia Online }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> സിനിമയിൽ നിന്നുള്ള നല്ല പ്രതികരണം കാരണം അലി ഇസ്മായിൽ ഒരു ഫീച്ചർ ഫിലിം ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചു. അവരുടെ ആദ്യ ഫീച്ചർ ഫിലിം, ധാലിന്യാരോ, 2017-ൽ പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{cite news |last1=Sawlani |first1=Samira |title=Meet Lula Ali Ismaïl, Djibouti's 'First Lady of Film' |url=https://mg.co.za/africa/2020-07-17-meet-lula-ali-ismail-djiboutis-first-lady-of-film/ |accessdate=24 October 2020 |work=Mail & Guardian |date=17 July 2020}}</ref> ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറംകണ്ണികൾ== *[https://www.imdb.com/title/tt6964056/ Laan] at the [[Internet Movie Database]] [[വർഗ്ഗം:2011-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] a7i4piasnkdza1xw3op2g52qw8sdfei 0 568296 4617041 4143166 2026-05-03T18:05:10Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617041 wikitext text/x-wiki {{PU|Ricky Kej}} {{Infobox musical artist | name = റിക്കി കെജ് | image = Rickey Kej 01.jpg | caption = | image_upright = | landscape = | size = | nickname = | birth_name = റിക്കി കെജ് | birth_date = {{birth date and age|df=yes|1981|08|05}} | birth_place = [[വടക്കൻ കരോലിന]], [[യു.എസ്.]] | death_place = | years_active = 2000–ഇതുവരെ | website = {{url|rickykej.com}} | background = }} നിരവധി [[ഗ്രാമി പുരസ്കാരം|ഗ്രാമി]] അവാർഡുകൾ നേടിയിട്ടുള്ള ഇന്ത്യൻ സംഗീത സംവിധായകനും പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകനുമാണ് '''റിക്കി കെജ്''' (ജനനം 5 ഓഗസ്റ്റ് 1981). <ref>{{Cite web|url=https://www.grammy.com/grammys/artists/ricky-kej/18527|title=Ricky Kej|access-date=2021-05-17|date=2020-11-23|website=GRAMMY.com|language=en}}</ref> [[ന്യൂയോർക്ക് നഗരം|ന്യൂയോർക്കിലെയും]] [[ജനീവ|ജനീവയിലെയും]] [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ]] ആസ്ഥാനം ഉൾപ്പെടെ 30-ലധികം രാജ്യങ്ങളിലെ വേദികളിൽ അദ്ദേഹം പരിപാടികൾ അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=http://www.who.int/airpollution/events/conference/en/|title=WHO {{!}} First WHO Global Conference on Air Pollution and Health, 30 October – 1 November 2018|access-date=2020-11-16|website=WHO|archive-url=https://web.archive.org/web/20180314210049/http://www.who.int/airpollution/events/conference/en/|archive-date=14 March 2018}}</ref> ഭൂമി നശീകരണം, [[മരുഭൂമീകരണം|മരുഭൂകരണം]], [[വരൾച്ച]] എന്നിവയുടെ വെല്ലുവിളികളെ കുറിച്ച് പൊതുജന അവബോധം വളർത്തുന്നതിനായി COP14-ൽ കെജിനെ UNCCD ലാൻഡ് അംബാസഡറായി <ref>{{Cite web|url=https://www.unccd.int/actions/unccd-land-ambassadors|title=UNCCD Land Ambassadors {{!}} UNCCD|access-date=2020-04-06|website=www.unccd.int}}</ref> തിരഞ്ഞെടുത്തു. യുനെസ്കോ - എംജിഐഇപി "ഗ്ലോബൽ അംബാസഡർ ഫോർ കൈൻഡ്നസ്", <ref>{{Cite web|url=http://mgiep.unesco.org/|title=Grammy Award winning musician and SDG champion Ricky Kej lends voice to #KindnessMatters|access-date=2020-04-06|website=UNESCO MGIEP}}</ref> [[യൂനിസെഫ്|യുണിസെഫ്]] സെലിബ്രിറ്റി സപ്പോർട്ടർ, <ref>{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/grammy-winner-ricky-kej-appointed-unicef-supporter-telugu-states-93756|title=Grammy winner Ricky Kej appointed UNICEF supporter for Telugu states|access-date=2020-04-06|date=21 December 2018|website=thenewsminute.com}}</ref> [[ലോകഭൗമദിനം|എർത്ത് ഡേ നെറ്റ്‌വർക്കിന്റെ]] അംബാസഡർ എന്നിവയായും കെജ് പ്രവർത്തിക്കുന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://www.earthday.org/renowned-conservationist-grammy-award-winner-ricky-kej-becomes-ambassador-of-earth-day-network-india/|title=RENOWNED CONSERVATIONIST & GRAMMY ® AWARD WINNER RICKY KEJ BECOMES "AMBASSADOR OF EARTH DAY NETWORK, INDIA"|access-date=2020-04-06|date=2018-03-13|website=Earth Day|language=en}}</ref> 2020-ൽ, ജിക്യു മാഗസിൻ കെജിനെ GQ ഹീറോ 2020 ആയി തിരഞ്ഞെടുത്തു. <ref name="auto1">{{Cite web|url=https://www.gqindia.com/get-smart/content/gq-heroes-ricky-kej|title=GQ Heroes: Ricky Kej|access-date=2020-11-16|date=19 October 2020|website=GQ India|language=en-IN}}</ref> 2015-ൽ, 57-ാമത് വാർഷിക ഗ്രാമി അവാർഡുകളിൽ ''വിൻഡ്സ് ഓഫ് സംസാര'' എന്ന ആൽബത്തിന് അദ്ദേഹം ഗ്രാമി നേടി. <ref name="Grammy_WOS">{{Cite web|url=http://www.grammy.com/nominees|title=57th Annual Grammy Award Nominees|access-date=6 December 2014|date=December 2014|publisher=National Academy of Recording Arts and Sciences|archive-url=https://web.archive.org/web/20120503164723/http://www.grammy.com/nominees|archive-date=3 May 2012}}</ref> അദ്ദേഹത്തിന്റെ 14-ാമത്തെ സ്റ്റുഡിയോ ആൽബം പ്രൊജക്റ്റ്, 2014 ഓഗസ്റ്റിൽ യു.എസ്. ''[[ബിൽബോർഡ് (മാഗസിൻ)|ബിൽബോർഡ്]]'' ന്യൂ ഏജ് ആൽബങ്ങളുടെ ചാർട്ടിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനത്തെത്തി, <ref name="Billboard_WOS">{{Cite web|url=http://www.billboard.com/charts/2014-08-02/new-age-albums|title=New Age Albums Charts|access-date=27 November 2014|date=August 2014|website=Billboard}}</ref> ഇന്ത്യൻ വംശജനായ ഒരാൾക്ക് ഈ നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കുന്നത് ആദ്യമാണ്. <ref name="Kej_NRIPulse">{{Cite web|url=http://www.nripulse.com/topping-charts-the-kej-way/|title=Topping Charts the Kej Way|access-date=27 November 2014|last=D G|first=Supriya|date=18 August 2014|publisher=NRI Pulse}}</ref> 2014 ജൂലൈ മാസത്തിൽ സോൺ മ്യൂസിക് റിപ്പോർട്ടർ ടോപ്പ് 100 റേഡിയോ എയർപ്ലേ ചാർട്ടിൽ ഈ ആൽബം ഒന്നാം സ്ഥാനത്തെത്തി <ref name="Radio_July2014">{{Cite web|url=http://www.zonemusicreporter.com/charts/top100.asp?m=7&y=2014|title=Top 100 Radio Airplay Chart|access-date=27 November 2014|date=July 2014|publisher=ZoneMusicReporter|archive-date=2014-11-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20141129021014/http://www.zonemusicreporter.com/charts/top100.asp?m=7&y=2014|url-status=dead}}</ref> . 2016-ൽ ഗ്രാമി അവാർഡ് നേടിയ ''ഗ്രേസ്'' എന്ന ആൽബത്തിൽ കെജ് കീബോർഡുകൾ വായിച്ചു, 2016 ഗ്രാമി നോമിനേറ്റഡ് ആൽബമായ ''ലവ് ലാംഗ്വേജിൽ'' അദ്ദേഹം ഒരു ഗാനം ക്രമീകരിക്കുകയും രചിക്കുകയും ചെയ്തു, കൂടാതെ 2015 ഗ്രാമി നോമിനേറ്റഡ് ആൽബമായ ''അയഹുവാസ്ക ഡ്രീംസിൽ'' കീബോർഡുകൾ ക്രമീകരിക്കുകയും അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആൽബമായ ''ശാന്തി സംസാര വേൾഡ് മ്യൂസിക് ഫോർ എൻവയോൺമെന്റൽ കോൺഷ്യസ്നെസ്'' 2015 നവംബർ 30 ന് ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി [[നരേന്ദ്ര മോദി|നരേന്ദ്ര മോദിയും]] ഫ്രഞ്ച് പ്രസിഡന്റ് [[ഫ്രാൻസ്വ ഒലാദ്|ഫ്രാങ്കോയിസ് ഹോളണ്ടും]] ചേർന്ന് [[യു.എൻ. കാലാവസ്ഥ ഉച്ചകോടി 2015|2015 ഐക്യരാഷ്ട്ര കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന സമ്മേളനത്തിൽ]] പുറത്തിറക്കി. <ref name="EconomicTimes_Launch">{{Cite web|url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2015-12-01/news/68688381_1_music-album-ricky-kej-wouter-kellerman|title=Narendra Modi & Francois Hollande launch Ricky Kej's music album in Paris|access-date=3 March 2016|date=1 December 2015|website=The Economic Times|archive-date=2016-03-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20160306052428/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2015-12-01/news/68688381_1_music-album-ricky-kej-wouter-kellerman|url-status=dead}}</ref> ആരംഭിച്ചതിന് ശേഷമുള്ള മാസങ്ങളിൽ, റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് [[കിരീബാസ്|കിരിബത്തിയിൽ]] ഉൾപ്പെടെ, പരിസ്ഥിതിയെക്കുറിച്ചും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തെക്കുറിച്ചും കെജ് വ്യാപകമായി സംസാരിച്ചു, അവിടെ അദ്ദേഹം മൂന്ന് തവണ മുൻ പ്രസിഡന്റ് അനോട്ട് ടോങ്ങുമായി അഭിമുഖം നടത്തുകയും സംഗീതം സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തു. <ref name="Kirabati">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/Grammy-Awardee-Ricky-Kej-Visits-Kiribati-Archipelago/articleshow/52605413.cmss|title=Grammy Awardee Ricky Kej Visits Kiribati Archipelago|access-date=12 June 2016|date=5 June 2016|website=The Times of India}}</ref> റേഡിയോ, ടെലിവിഷൻ ജിംഗിളുകൾക്കായി 3,500-ലധികം പ്ലെയ്‌സ്‌മെന്റുകൾ കെജിന് ലഭിച്ചു. <ref name="3000_Jingles_BetterIndia">{{Cite web|url=http://www.thebetterindia.com/19287/bangaluru-based-musician-ricky-kej-brings-home-grammy/|title=Bangaluru Based Musician Ricky Kej Brings Home A Grammy|access-date=26 February 2016|last=Pareek|first=Pareek|date=10 February 2015|publisher=TheBetterIndia}}</ref> 2011 ഫെബ്രുവരി 17<ref name="Parsons_Profile">{{Cite web|url=http://www.mainlypiano.com/Artist_Pages/Ricky_Kej.html|title=Ricky Kej|access-date=27 November 2014|last=Parsons|first=Kathy|publisher=MainlyPiano}}</ref> ന് [[ധാക്ക|ധാക്കയിൽ]] നടന്ന 2011 ക്രിക്കറ്റ് ലോകകപ്പ് ഉദ്ഘാടന ചടങ്ങിന് അദ്ദേഹം സംഗീതം നൽകി. 2016 ഏപ്രിൽ 26-ന്, കെജ് ഇന്ത്യയിലെ [[ജയ്‌പൂർ|ജയ്പൂരിലേക്ക്]] പോയി, അവിടെ സേവ് ദി ചിൽഡ്രന്റെ പുതിയ ആഗോള കാമ്പെയ്‌നായ എവരി ലാസ്റ്റ് ചൈൽഡിന്റെ ഗുഡ്‌വിൽ അംബാസഡറായി അദ്ദേഹത്തെ തിരഞ്ഞെടുത്തു. <ref name="Save the Children">{{Cite web|url=http://www.savethechildren.org/site/c.8rKLIXMGIpI4E/b.9387359/k.9F03/Every_Last_Child.htm?msource=weklpelc0416|title=Every Last Child Deserves a Future|access-date=12 June 2016|year=2016|publisher=Save the Children|archive-date=2016-08-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20160807041621/http://www.savethechildren.org/site/c.8rKLIXMGIpI4E/b.9387359/k.9F03/Every_Last_Child.htm?msource=weklpelc0416|url-status=dead}}</ref> 2016 ജൂലൈ 18-ന്, ന്യൂയോർക്കിലെ യുഎൻ ആസ്ഥാനത്ത്, ആഗോള മാനുഷിക കലാകാരൻ എന്ന നിലയിൽ അദ്ദേഹത്തിന് എക്‌സലൻസ് ആൻഡ് ലീഡർഷിപ്പ് അവാർഡ് ലഭിച്ചു, കൂടാതെ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ജനറൽ അസംബ്ലി ഹാളിൽ ''ശാന്തി സംസാരത്തിന്റെ'' ഭാഗങ്ങൾ തത്സമയം അവതരിപ്പിച്ചു. ഐക്യരാഷ്ട്ര പൊതുസഭയിലെ തന്റെ പ്രകടനം കെജ് ഇങ്ങനെ ഉപസംഹരിച്ചു, "കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം യഥാർത്ഥമാണ്.. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം മനുഷ്യ പ്രേരിതമാണ്. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം നമ്മെയെല്ലാം ബാധിക്കുന്നു.. നമ്മുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ലോകത്തിന്റെ മറുവശത്തുള്ള രാജ്യങ്ങളെ ബാധിക്കുന്നു." <ref name="Performs_at_UN">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/Ricky-Kej-performs-at-UN-bags-excellence-and-leadership-award/articleshow/53265056.cms|title=Ricky Kej performs at UN, bags excellence and leadership award|access-date=28 December 2016|date=18 July 2016|website=The Times of India}}</ref> <ref name="Novus_Summit">{{Cite web|url=http://www.novussummit.org/|title=Novus Summit- United Nations|access-date=28 December 2016|year=2016|website=The Times of India|archive-date=2016-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20160801140319/http://www.novussummit.org/|url-status=dead}}</ref> 2018-ൽ, "റിയൽ ലീഡേഴ്‌സ് 100 ലിസ്റ്റിൽ" കെജ് ഇടംപിടിച്ചു. 'ഭാവിയെ പ്രചോദിപ്പിക്കുന്ന' നേതാക്കളുടെ ഈ ലിസ്റ്റ് ക്യൂറേറ്റ് ചെയ്യുന്നത് റിയൽ ലീഡേഴ്സ് (ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ ഒപ്പിട്ടത്) ആണ്. <ref>{{Cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/sunday-chronicle/headliners/250218/samsaras-real-leader.html|title=Samsara's real leader|access-date=2020-11-16|last=gomes|first=suruchi kapur|date=2018-02-25|website=Deccan Chronicle|language=en}}</ref> ഇതിൽ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നുള്ള ഏക പ്രതിനിധിയായിരുന്നു അദ്ദേഹം. 2018 മെയ് മാസത്തിൽ, "മികച്ച സംഗീതവും മാനുഷികവുമായ നേട്ടങ്ങൾക്ക്" ഹൗസ് ഓഫ് കോമൺസ് ഓഫ് കാനഡ കെജിനെ ആദരിച്ചു. [[സുസ്ഥിര വികസന ലക്ഷ്യങ്ങൾ|സുസ്ഥിര വികസന ലക്ഷ്യങ്ങളുമായി]] (SDGs) കുട്ടികളെ പരിചയപ്പെടുത്താനുള്ള തന്റെ ശ്രമത്തിൽ, 17 SDG-കളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ''മൈ എർത്ത് സോങ്ങ്സ്'' - 27 കുട്ടികളുടെ റൈമുകൾ അദ്ദേഹം സൃഷ്ടിച്ചു. [[യൂനിസെഫ്|യുണിസെഫ്]] പുറത്തിറക്കിയ ഈ ഗാനങ്ങൾ അഞ്ച് ദശലക്ഷത്തിലധികം പാഠപുസ്തകങ്ങളിൽ (ഇംഗ്ലീഷ്, [[ഹിന്ദി]], [[കന്നഡ]] ഭാഷകൾ) പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=https://www.edexlive.com/people/2018/aug/19/why-rickynbspkej39s-earth-songs-are-going-to-be-in-1-million-textbooks-in-2019-3694.html|title=Why Ricky Kej's Earth Songs are going to be in 1 million textbooks in 2019|access-date=2020-11-16|website=The New Indian Express|language=en}}</ref> 2020-ൽ, കെജ് തന്റെ സംഗീതം, ജീവിതശൈലി, പ്രവർത്തനം എന്നിവയിലൂടെ നമ്മുടെ ഗ്രഹത്തെ മെച്ചപ്പെടുത്താൻ തന്റെ കഴിവ് ഉപയോഗിച്ചതിന്റെ പേരിൽ GQ ഹീറോസിൽ ഫീച്ചർ ചെയ്യപ്പെട്ടു. <ref name="auto1"/> ഒരു സംഗീതജ്ഞനെന്ന നിലയിലുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതവും യാത്രയും ഇപ്പോൾ ഐസിഎസ്ഇ സിലബസ് ഇംഗ്ലീഷ് പാഠപുസ്തകങ്ങളുടെ ഭാഗമായി ഇന്ത്യയിലെ ഏഴാം ക്ലാസ് കുട്ടികളെ പഠിപ്പിക്കുന്നു. <ref>{{Cite web|url=http://www.macmillanindia.com/node/31387|title=Launch of New CISCE Series by Macmillan Education India {{!}} Macmillan Education India|access-date=2018-03-19|website=www.macmillanindia.com|language=en|archive-date=2018-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20180319213624/http://www.macmillanindia.com/node/31387|url-status=dead}}</ref> നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് അഡ്വാൻസ്ഡ് സ്റ്റഡീസിലെ (ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് സയൻസിൽ) പ്രൊഫസർ കൂടിയാണ് കെജ്. <ref>{{Cite web|url=http://www.nias.res.in/content/people|title=20|website=NIAS.RES.IN|access-date=2022-04-07|archive-date=2022-04-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20220426020644/https://www.nias.res.in/content/people|url-status=dead}}</ref> == ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും == 1981 ഓഗസ്റ്റ് 5 ന് [[വടക്കൻ കരോലിന|നോർത്ത് കരോലിനയിലാണ്]] റിക്കി കെജ് ജനിച്ചത്. പകുതി പഞ്ചാബി, പകുതി മാർവാരി <ref name="Kej_Mid-Day">{{Cite web|url=http://www.mid-day.com/articles/bangalore-to-mumbai/64710|title=Bangalore to Mumbai|access-date=28 November 2014|last=Ghose|first=Priyanjali|date=November 2009|publisher=Mid-Day|archive-date=2014-12-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20141205172546/http://www.mid-day.com/articles/bangalore-to-mumbai/64710|url-status=dead}}</ref> ആയ കെജ് എട്ട് വയസ്സുള്ളപ്പോൾ [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലേക്ക്]] താമസം മാറ്റി. <ref name="Kej_NRIPulse"/> ബാംഗ്ലൂരിലെ ബിഷപ്പ് കോട്ടൺ ബോയ്സ് സ്കൂളിൽ സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസവും തുടർന്ന് ബാംഗ്ലൂരിലെ ഓക്സ്ഫോർഡ് ഡെന്റൽ കോളേജിൽ നിന്ന് ദന്തചികിത്സ ബിരുദവും പൂർത്തിയാക്കി. ദന്തചികിത്സയാണ് പഠിച്ചതെങ്കിലും അദ്ദേഹംആ രംഗത്ത് തുടരുന്നതിന് പകരം സംഗീതത്തിൽ ഒരു കരിയർ തിരഞ്ഞെടുത്തു. <ref name="Kej_TNIE">{{Cite web|url=http://www.newindianexpress.com/cities/bangalore/article89117.ece|title=Tuned to Pefection|access-date=27 November 2014|last=Choudhury|first=Prerna|date=December 2009|website=The New Indian Express}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ പഠിക്കുമ്പോൾ അദ്ദേഹം ഒരു പുരോഗമന റോക്ക് ബാൻഡിൽ ചേർന്നു. അത് തനിക്ക് സംഗീതത്തോട് നല്ല അടിത്തറയും എക്സ്പോഷറും നൽകിയെന്ന് അദ്ദേഹം പറയുന്നു. <ref name="Kej_Mid-Day"/> തന്റെ മകന്റെ കലാപരമായ ജീനുകൾ അഭിനേതാവും ഒളിമ്പിക് സൈക്ലിസ്റ്റും സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനിയുമായ ജാനകി ദാസിൽ നിന്ന് പാരമ്പര്യമായി ലഭിച്ചതാണെന്ന് കെജിന്റെ അമ്മ പമ്മി കെജ് നേരത്തെ ഒരു അഭിമുഖത്തിൽ അഭിപ്രായപ്പെട്ടിരുന്നു. <ref name="YoungOnTheConsole_Hindu">{{Cite web|url=http://www.thehindu.com/mp/2004/08/03/stories/2004080301040300.htm|title=Young on the console|access-date=27 November 2014|last=Rodgers|first=Debbie|date=August 2004|website=[[The Hindu]]|archive-url=https://archive.today/20141130052851/http://www.thehindu.com/mp/2004/08/03/stories/2004080301040300.htm|archive-date=2014-11-30}}</ref> കെജ് തന്റെ ദന്തചികിത്സാ ബിരുദത്തെ ഒരു ഇതര തൊഴിൽ ഓപ്ഷനായി കാണുന്നില്ല. എല്ലാ തൊഴിലിലും ഉയർച്ച താഴ്ചകൾ ഉണ്ടെന്നും ഒരു ബാക്കപ്പ് കരിയറിന്റെ യഥാർത്ഥ ആവശ്യമില്ലെന്നും അദ്ദേഹം കുറിക്കുന്നു. <ref name="Kej_TNIE"/> സംഗീത ജീവിതം പിന്തുടരാനുള്ള തന്റെ തീരുമാനം മാതാപിതാക്കൾക്ക് അംഗീകരിക്കാൻ എളുപ്പമല്ലെന്ന് അദ്ദേഹം വെളിപ്പെടുത്തി. <ref name="Kej_NRIPulse"/> == സംഗീത ജീവിതം == === തുടക്കം === ബെംഗളൂരു ആസ്ഥാനമായുള്ള പുരോഗമന റോക്ക് ബാൻഡായ ഏഞ്ചൽ ഡസ്റ്റിലെ കീബോർഡിസ്റ്റായിട്ടാണ് കെജ് തന്റെ കരിയർ ആരംഭിച്ചത്.<ref name="RollingStoneIndia_Feb2015">{{Cite web|url=http://rollingstoneindia.com/ricky-kej/|title=Who is Ricky Kej?|access-date=19 February 2015|last=Deshpande|first=Disha|date=February 2015|website=Rolling Stone}}</ref> ബാൻഡിൽ രണ്ട് വർഷത്തോളം അദ്ദേഹം ഒരു മുഴുവൻ സമയ സംഗീതസംവിധായകനായി മാറുകയും 2003-ൽ സ്വന്തം സ്റ്റുഡിയോയായ റാവോലൂഷൻ സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. മൂവായിരത്തിലധികം പരസ്യ ജിംഗിളുകൾക്കും [[കന്നഡ]] സിനിമകൾക്കും അദ്ദേഹം സംഗീതം നൽകി. കെജ് ഒരു സ്വയം പഠിച്ച സംഗീതജ്ഞനാണ്, എന്നാൽ ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം അറിയാത്തത് ഒരു വൈകല്യമായി സ്വയം കരുതിയതിനാൽ അദ്ദേഹം 24-ാം വയസ്സിൽ ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം പഠിച്ചു.<ref name="BusinessStandard_Feb2015">{{cite news |title=India doesn't produce more Grammy winners because of Bollywood |last=Aravind |first=Indulekha |date=February 2015 |url=http://www.business-standard.com/article/beyond-business/india-doesn-t-produce-more-grammy-winners-because-of-bollywood-ricky-kej-115021400663_1.html |work=Business Standard |accessdate=19 February 2015 |archive-date=20 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150220011128/http://www.business-standard.com/article/beyond-business/india-doesn-t-produce-more-grammy-winners-because-of-bollywood-ricky-kej-115021400663_1.html |url-status=live }}</ref> === ''ശാന്തി ഓർക്കസ്ട്ര'' === കെജ് 17 സ്റ്റുഡിയോ ആൽബങ്ങൾ പുറത്തിറക്കിയിട്ടുണ്ട്, അവയിൽ ഭൂരിഭാഗവും മാതൃരാജ്യമായ ഇന്ത്യയിൽ അല്ല, യുഎസിൽ പുറത്തിറക്കിയവയാണ്. ഇന്ത്യയിലെ മോശം സംഗീതസംസ്കാരവും രാജ്യത്തെ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര സംഗീത വ്യവസായത്തിന്റെ പ്രബലമായ സാന്നിധ്യവുമാണ് ഇതിന് കാരണമെന്ന് അദ്ദേഹം അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.<ref name="RollingStoneIndia_Feb2015"/> കെജിന്റെ 13-ാമത്തെ സ്റ്റുഡിയോ ആൽബമായ ''ശാന്തി ഓർക്കസ്ട്ര'' 2013 ജൂലൈ 9<ref name="SO_AMG">{{Cite web|url=http://www.allmusic.com/album/shanti-orchestra-mw0002583668|title=Ricky Kej – Shanti Orchestra|access-date=20 February 2015|publisher=AllMusic}}</ref> -ന് പുറത്തിറങ്ങി. ഈ ആൽബം 2013 നവംബറിൽ സോൺ മ്യൂസിക് റിപ്പോർട്ടർ ടോപ്പ് 100 റേഡിയോ എയർപ്ലേ ചാർട്ടിൽ 3-ആം സ്ഥാനത്തെത്തി,<ref name="Radio_Nov2013">{{Cite web|url=http://www.zonemusicreporter.com/charts/top100.asp?m=11&y=2013|title=ZMR Top 100 Radio Airplay Chart|access-date=20 February 2015|date=November 2013|publisher=ZoneMusicReporter|archive-date=2015-02-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20150214151937/http://www.zonemusicreporter.com/charts/top100.asp?m=11&y=2013|url-status=dead}}</ref><ref name="Radio_2013">{{Cite web|url=http://www.zonemusicreporter.com/charts/Top1002013.asp|title=ZMR Top 100 Airplay Chart for 2013|access-date=20 February 2015|publisher=ZoneMusicReporter|archive-date=2015-02-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20150201214853/http://www.zonemusicreporter.com/charts/Top1002013.asp|url-status=dead}}</ref> 2013-ലെ സോൺ മ്യൂസിക് റിപ്പോർട്ടർ ടോപ്പ് 100 എയർപ്ലേ ചാർട്ടിൽ 37-ആം സ്ഥാനവും ലഭിച്ചു. ഈ ആൽബം 2013-ലെ സോൺ മ്യൂസിക് റിപ്പോർട്ടർ മ്യൂസിക് അവാർഡിന് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടു<ref name="Telegraph_Feb2015">{{Cite web|url=http://www.telegraphindia.com/1150212/jsp/t2/story_2798.jsp#.VObPN_mUdyw|title=India's new age Grammy|access-date=20 February 2015|last=Paul|first=Mathures|date=February 2015|website=The Telegraph}}</ref> കൂടാതെ ആൽബത്തിലെ "ഫോർഎവർ" എന്ന ട്രാക്ക് അതേ വർഷം തന്നെ ഹോളിവുഡ് മ്യൂസിക് ഇൻ മീഡിയ (HMMA) അവാർഡിനും നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടു.<ref name="HMMA_2013">{{Cite web|url=http://www.hmmawards.com/2013-music-genre-nominees/|title=2013 Music Genre Nominees|access-date=20 February 2015|publisher=HMMA|archive-date=2015-04-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20150404055316/http://www.hmmawards.com/2013-music-genre-nominees/|url-status=dead}}</ref> === ''2 യുണൈറ്റ് ആൾ'' === ഗാസയിലെ ഫലസ്തീനികൾക്കുള്ള അടിയന്തര മാനുഷിക സഹായം ലക്ഷ്യമിട്ട് പീറ്റർ ഗബ്രിയേലിനൊപ്പം<ref name="2UniteAll">{{Cite web|url=http://www.2uniteall.com/about.html|title=Grammy-Winning Artists, Rock Stars and Composers Join Forces in First US-Produced Benefit Album for Gaza Relief|access-date=28 February 2016|publisher=2uniteall.com}}</ref><ref name="2UniteAll2">{{Cite web|url=http://mondoweiss.net/2014/11/musicians-together-support/|title=All-star musicians come together to support Gaza with new album 2 Unite All|access-date=28 February 2016|last=Robbins|first=Annie|date=7 November 2014|publisher=mondoweiss}}</ref> കെജ് ''2 യുണൈറ്റ് ഓൾ'' എന്ന ആൽബം നിർമ്മിച്ചു. ഇംഗ്ലീഷ് റോക്ക് ബാൻഡ് പോലീസിൽ നിന്നുള്ള ഡ്രമ്മർ സ്റ്റുവർട്ട് കോപ്‌ലാൻഡ്, ഇംഗ്ലീഷ് റോക്ക് ബാൻഡ് ഡെഫ് ലെപ്പാർഡിന്റെ ഡ്രമ്മർ റിക്ക് അലൻ, അമേരിക്കൻ റോക്ക് ബാൻഡ് സിസ്റ്റം ഓഫ് എ ഡൗൺ ഫ്രണ്ട്മാൻ സെർജ് ടാങ്കിയൻ, ഗ്രാമി അവാർഡ് നേടിയ ഓപ്പറ ഗായിക സാഷാ കുക്ക് എന്നിവരും ആൽബത്തിൽ സഹകരിച്ചു.<ref name="RollingStoneIndia_Feb2015"/> <ref name="NDTV_Feb2015">{{Cite web|url=http://movies.ndtv.com/music/grammy-winner-ricky-kej-says-india-is-not-the-primary-market-for-his-music-740181|title=Grammy Winner Ricky Kej Says India is Not the Primary Market For His Music|access-date=19 February 2015|date=February 2015|publisher=NDTV}}</ref> === ''ശാന്തി സംസാര'' === 2015 നവംബർ 30-ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആൽബം ''ശാന്തി സംസാര - വേൾഡ് മ്യൂസിക് ഫോർഎൻവയോൺമെന്റൽ കോൺഷ്യസ്നസ്,'' COP 21, 2015 ലെ ഐക്യരാഷ്ട്ര കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന സമ്മേളനത്തിൽ ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി [[നരേന്ദ്ര മോദി]] പുറത്തിറക്കി.<ref name="EconomicTimes_Launch"/> സിഡിയുടെ പകർപ്പ് പ്രധാനമന്ത്രി നേരിട്ട് ഫ്രഞ്ച് പ്രസിഡന്റ് [[ഫ്രാൻസ്വ ഒലാദ്|ഫ്രാൻസ്വാ ഒലാന്ദിന്]] സമ്മാനിച്ചു. യുഎൻ സെക്രട്ടറി ജനറൽ [[ബൻ കി മൂൺ|ബാൻ കി മൂണിനും]] ലോക നേതാക്കളുടെ സമ്മേളനത്തിനുമായി ആൽബത്തിലെ സംഗീതം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു വീഡിയോയും പ്ലേ ചെയ്തു.<ref name="KollyStar_Launch">{{Cite web|url=https://kollystar.com/bollywood/bollywood-cinema-news/ricky-kejs-new-music-album-shanti-samsara-world-music-for-environmental-consciousness-launched-at-united-nations-cop21-8789|title=Ricky Kej's New Music Album "Shanti Samsara – World Music for Environmental Consciousness" Launched at United Nations COP21|access-date=3 March 2016|date=11 December 2015|website=Kolly Star}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ഗ്രാമി പുരസ്കാരത്തിന് ശേഷം പ്രധാനമന്ത്രി മോദി കെജുമായി നടത്തിയ കൂടിക്കാഴ്ചയിൽ ചർച്ച ചെയ്ത നിരവധി പ്രോജക്ടുകളിൽ ഒന്നായിരുന്നു ഈ ആൽബം.<ref name="IndianExpress_Inspiration">{{Cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/music/grammy-winner-ricky-kej-meets-pm-narendra-modi/l|title=Grammy winner Ricky Kej meets PM Narendra Modi|access-date=3 March 2016|last=PTI|date=7 September 2015|website=The Indian Express}}</ref> പരിസ്ഥിതിയോടുള്ള മോദിയുടെ ഉത്കണ്ഠയിൽ പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട കെജ്, പരിസ്ഥിതി ബോധത്തിന്റെ സന്ദേശം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നതിനായി പ്രത്യേകമായി ഒരു പദ്ധതി വികസിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. പൂർത്തിയായപ്പോൾ, ലോകമെമ്പാടുമുള്ള 300-ലധികം അഭിനേതാക്കളും കലാകാരന്മാരും സംഗീതജ്ഞരും ആൽബത്തിന്റെ 24 ട്രാക്കുകളും നാല് മ്യൂസിക് വീഡിയോകളും നിർമ്മിക്കുന്നതിന് സംഭാവന നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നവ: * ഇന്ത്യൻ സംഗീതജ്ഞരായ [[വിശ്വ മോഹൻ ഭട്ട്|വിശ്വ മോഹൻ ഭട്ടും]] പ്രശസ്ത ബോളിവുഡ് നടൻ [[അമിതാഭ് ബച്ചൻ|അമിതാഭ് ബച്ചനും]]<ref name="Bachchan">{{Cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/music/grammy-winner-ricky-kej-teams-up-with-amitabh-bachchan-for-epic-project|title=Grammy winner Ricky Kej teams up with Amitabh Bachchan for 'epic' project/|access-date=3 March 2016|last=PTI|date=19 November 2015|website=The Indian Express}}</ref> * അമേരിക്കൻ ഗായകനും ഗാനരചയിതാവുമായ ഗാരി നിക്കോൾസൺ * സ്റ്റുവർട്ട് കോപ്ലാൻഡ് * പാറ്റി ഓസ്റ്റിൻ * ബ്രൂണോ മാർസിൽ നിന്നുള്ള ഫിലിപ്പ് ലോറൻസ് * സ്ഥിരം സഹകാരി വൗട്ടർ കെല്ലർമാൻ * റോയൽ ഫിൽഹാർമോണിക് ഓർക്കസ്ട്ര * ക്രിസ്റ്റഫർ ടിൻ * ഡാർലിൻ കോൾഡൻഹോവൻ * പീറ്റർ യാരോ * ലേഡിസ്മിത്ത് ബ്ലാക്ക് മാംബാസോ * സോവെറ്റോ ഗോസ്പൽ ഗായകസംഘം * ഷെറാബ് ലിംഗിലെ സന്യാസിമാർ * കനേഡിയൻ ഗായകൻ ജെന്നിഫർ ഗസോയ് * "സിംഗിംഗ് നൺ ഓഫ് നേപ്പാൾ" [[അനി ചോയിങ് ദ്രോൽമ]] * ചൈനീസ് സിതർ വിർച്യുസോ മെയ് ഹാൻ * തായ്‌വാനീസ് എർഹു കളിക്കാരൻ ലാൻ തുങ് * അസെറി ഗായിക ഇൽഹാമ ഗാസിമോവ * വിയറ്റ്നാം, കൊറിയ, സെനഗൽ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള കലാകാരന്മാരും സോളോയിസ്റ്റുകളും * ഫ്രാൻസെസ് ഫിഷർ, റോസന്ന ആർക്വെറ്റ്, ലിൻഡ്സെ വാഗ്നർ എന്നിവരുടെ ശബ്ദവും ജാപ്പനീസ് പ്രധാനമന്ത്രി [[ഷിൻസോ ആബേ|ഷിൻസോ അബെയുടെ]] ഒരു പ്രത്യേക സന്ദേശവും<ref name="KollyStar_Launch"/> 2015 ഡിസംബർ 23-ന്, ഇന്ത്യയുടെ രാഷ്ട്രപതി [[പ്രണബ് മുഖർജി]] പുല്ലാങ്കുഴൽ വിദഗ്ധൻ വൂട്ടർ കെല്ലർമാനും ബിഷപ്പ് കോട്ടൺ ബോയ്സ് സ്കൂളിലെ നൂറിലധികം വിദ്യാർത്ഥികളും ഉൾപ്പെടുന്ന പ്രത്യേക ക്രമീകരണത്തിൽ ''ശാന്തി സംസാരത്തിലെ'' ഒരു ഗാനം അവതരിപ്പിക്കാൻ കെജിനെ ക്ഷണിച്ചു. അവിടെ അവരെക്കൂടാതെ നിരവധി സംസ്ഥാന-ദേശീയ ഉദ്യോഗസ്ഥരും 13,000-ത്തോളം ആളുകളും സന്നിഹിതരായിരുന്നു.<ref name="BishopCotton">{{Cite web|url=http://www.cottonboys.com/presidents-visit-2015/|title=President's Visit – 2015|access-date=3 March 2016|date=23 December 2015|publisher=Bishop Cotton Boys' School|archive-date=2016-09-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20160908130521/http://www.cottonboys.com/presidents-visit-2015/|url-status=dead}}</ref> 2016-ൽ ''ശാന്തി സംസാരത്തിൽ'' നിന്നുള്ള "സംസാര" 2015 ഡിസംബറിലെ ലോക സംഗീതത്തിനുള്ള ഗ്ലോബൽ മ്യൂസിക് അവാർഡ് ഗോൾഡ് മെഡൽ - ഇന്ത്യ,<ref name="Global_Music_Awards_January_2016">{{Cite web|url=http://www.globalmusicawards.com/|title=Global Music Awards January_2016 Gold Medal Winner: World Music – India|access-date=28 February 2015}}</ref> കൂടാതെ മികച്ച ഓപ്പൺ/അക്കൗസ്റ്റിക് ഓപ്പൺ വിഭാഗത്തിനുള്ള ഇന്റർനാഷണൽ അക്കോസ്റ്റിക് മ്യൂസിക് അവാർഡുകളും<ref name="International_Acoustic_Music_Awards">{{Cite web|url=http://www.inacoustic.com/winners.html|title=International Acoustic Music Awards Best Open/Acoustic Open Genre|access-date=28 February 2015|archive-date=2006-11-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20061128182839/http://www.inacoustic.com/winners.html|url-status=dead}}</ref> നേടി. കൂടാതെ 2016 മാർച്ച് 1 ന് അദ്ദേഹം ജോൺ ലെനൻ ഗാനരചനാ മത്സരത്തിന്റെ വേൾഡ് മ്യൂസിക് വിഭാഗത്തിൽ 2015-ലെ ഫൈനലിസ്റ്റായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. === സഹകരണം === ഭാവിയിൽ [[ഫാരൽ വില്യംസ്]], [[ഹാൻസ് സിമ്മർ]] എന്നിവരോടൊപ്പം പ്രവർത്തിക്കാൻ കെജ് താൽപ്പര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു.<ref name="IBNLive_Feb2015">{{Cite web|url=http://ibnlive.in.com/news/grammywinning-indian-musician-ricky-kej-wants-to-work-with-pharrell-williams-and-hans-zimmer-next/528672-45-75.html|title=Grammy-winning Indian musician Ricky Kej wants to work with Pharrell Williams and Hans Zimmer next|access-date=19 February 2015|date=February 2015|publisher=IBN Live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150218182502/http://ibnlive.in.com/news/grammywinning-indian-musician-ricky-kej-wants-to-work-with-pharrell-williams-and-hans-zimmer-next/528672-45-75.html|archive-date=2015-02-18}}</ref><ref name="HindustanTimes_Feb2015">{{Cite web|url=http://www.hindustantimes.com/music/ricky-kej-wants-to-work-with-pharrell-williams-hans-zimmer/article1-1317406.aspx|title=Ricky Kej wants to work with Pharrell Williams, Hans Zimmer|access-date=19 February 2015|date=February 2015|website=Hindustan Times|archive-url=https://web.archive.org/web/20150216140548/http://www.hindustantimes.com/music/ricky-kej-wants-to-work-with-pharrell-williams-hans-zimmer/article1-1317406.aspx|archive-date=16 February 2015}}</ref> ഫാരെൽ വളരെ വൈവിധ്യമാർന്ന കലാകാരനാണെന്ന് അദ്ദേഹം കുറിച്ചു, അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം പ്രവർത്തിക്കുന്നത് വളരെ രസകരമാക്കും എന്നും കുറിച്ചു, കൂടാതെ ഹാൻസ് സിമ്മറിന്റെ സിനിമാ രചനകളിൽ ഇന്ത്യൻ ഘടകങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്താനും അദ്ദേഹം ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഭാവിയിൽ ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര സംഗീത സ്‌കോറിംഗുമായി പ്രവർത്തിക്കാൻ താൽപ്പര്യമില്ലെന്നും അദ്ദേഹം സമ്മതിച്ചിട്ടുണ്ട്, എന്നിരുന്നാലും ബോളിവുഡ് സിനിമകളിൽ തന്റെ നിലവിലുള്ള സംഗീത കാറ്റലോഗ് ഉപയോഗിക്കാൻ അദ്ദേഹം തയ്യാറാണ്,<ref name="IBNLive_Feb2015" /> കൂടാതെ സ്‌ക്രിപ്റ്റ് വൈകാരികമായി സ്വാധീനിച്ചാൽ മാത്രമേ ഒരു ബോളിവുഡ് സിനിമയ്‌ക്ക് സംഗീതം നൽകൂ എന്നും പറയുന്നു.<ref name="NDTV_Feb2015"/> അവസരം ലഭിച്ചാൽ കന്നഡ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവ് [[ഗിരീഷ് കാസറവള്ളി|ഗിരീഷ് കാസറവള്ളിക്കൊപ്പം]] പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള ശക്തമായ താൽപ്പര്യവും കെജ് പ്രകടിപ്പിച്ചു. രാജ്യത്ത് ഗ്രാമി ജേതാക്കൾ ഇല്ലാത്തതിന് ബോളിവുഡിന്റെയും സിനിമാ സംഗീതത്തിന്റെയും ആധിപത്യമാണ് കാരണമെന്ന് റിക്കി പറയുന്നു.<ref name="BusinessStandard_Feb2015"/> === ''മൈ എർത്ത് സോങ്സ്'' === 2018-ൽ, കെജ്, പരിസ്ഥിതിയെയും സുസ്ഥിരതയെയും കുറിച്ചുള്ള കുട്ടികൾക്കുള്ള സംഗീതം, ''മൈ എർത്ത് സോംഗ്സ്'' പുറത്തിറക്കി. ഇത് 27 ഗാനങ്ങളുടെ ഒരു കൂട്ടമാണ്, ഓരോ ഗാനവും ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ [[സുസ്ഥിര വികസന ലക്ഷ്യങ്ങൾ|സുസ്ഥിര വികസന ലക്ഷ്യത്തെ]] അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്. പരിസ്ഥിതി അവബോധം സൃഷ്ടിക്കാനും യുവതലമുറയെ അവരുടെ ജീവിതത്തിലും ചുറ്റുമുള്ള ആളുകളുടെ ജീവിതത്തിലും വ്യക്തമായ പോസിറ്റീവ് സ്വാധീനം ചെലുത്താൻ പ്രചോദിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിടുന്നു. തികച്ചും വാണിജ്യേതര ആവശ്യങ്ങൾക്കായി കെജ് ഈ ഗാനങ്ങൾ പൊതുസഞ്ചയത്തിൽ പുറത്തിറക്കിയത് ശ്രദ്ധേയമാണ്.<ref name="auto">{{Cite news|url=http://www.edexlive.com/people/2018/aug/19/why-rickynbspkej39s-earth-songs-are-going-to-be-in-1-million-textbooks-in-2019-3694.html|title=Why Ricky&nbsp;Kej's Earth Songs are going to be in 1 million textbooks in 2019|work=The New Indian Express|access-date=2018-11-05}}</ref> 2019 മുതൽ ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ സ്കൂൾ പാഠപുസ്തകങ്ങളിൽ ഈ ഗാനങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കാൻ കെജ് [[മക്മില്ലൻ പ്രസാധകർ|മാക്മില്ലൻ പബ്ലിഷേഴ്സുമായി]] ചേർന്നു. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള കുട്ടികളിലേക്ക് ഈ ഗാനങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിനായി അദ്ദേഹം യുനിസെഫുമായി സഹകരിച്ചു, കൂടാതെ വിവിധ ഇന്ത്യൻ, ആഗോള ഭാഷകളിലേക്ക് അവ വിവർത്തനം ചെയ്യുന്നതിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.<ref name="auto" /> 2019 മെയ് 2-ന് ജർമ്മനിയിലെ ബോണിൽ നടന്ന യുഎൻ എസ്‌ഡിജി ആക്ഷൻ അവാർഡിൽ ''മൈ എർത്ത് സോങ്സ്'' അതിന്റെ വ്യാപനത്തിനും സ്വാധീനത്തിനും ആദരിക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web|url=https://sdgactionawards.org/|title=Home – UN SDG Action Awards|access-date=2019-04-16|website=SDG Action Awards|language=en-US}}</ref> യുഎൻ എസ്‌ഡിജി ആക്ഷൻ അവാർഡുകൾ മികച്ച നേട്ടങ്ങളും സുസ്ഥിര വികസന ലക്ഷ്യങ്ങളിലെ പ്രവർത്തനം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള നൂതന ശ്രമങ്ങളും അംഗീകരിക്കുന്നു. === പൈറസി വിരുദ്ധ പ്രവർത്തനം === ഇന്ത്യയിൽ ശക്തമായ പൈറസി വിരുദ്ധ നിയമങ്ങൾക്കുവേണ്ടി വാദിക്കുന്ന ആളാണ് കെജ്.<ref name="NDTV_Feb2015"/> ബൗദ്ധിക സ്വത്തവകാശത്തിന്റെ സംരക്ഷണത്തിനായി വളരെ കുറച്ച് മാത്രമേ ചെയ്യുന്നുള്ളൂവെന്നും സംഗീതത്തിന്റെയും സിനിമകളുടെയും നിയമവിരുദ്ധമായ ഡൗൺലോഡ് വ്യാപകമായതോടെ മികച്ച പ്രൊജക്റ്റ് ആർട്ടിസ്റ്റുകളുടെ ആവശ്യം ശക്തമാണെന്നും അദ്ദേഹം പ്രസ്താവിച്ചു.<ref name="BusinessStandard_Feb2015" /> == ''വിൻഡ്സ് ഓഫ് സംസാര'' == അദ്ദേഹത്തിന്റെ 14-ാമത്തെ സ്റ്റുഡിയോ ആൽബം ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ഫ്ലൂട്ടിസ്റ്റ് വൂട്ടർ കെല്ലർമാനുമായി സഹകരിച്ച് നിർമ്മിച്ചതും ആയ ''വിൻഡ്‌സ് ഓഫ് സംസാര'' ആണ്. <ref name="WOS_AMG">{{cite web|title=Ricky Kej & Wouter Kellerman – Winds of Samsara |url=http://www.allmusic.com/album/winds-of-samsara-mw0002700397|publisher=AllMusic| accessdate=19 February 2015}}</ref> ഇതിനായി കെജും വൂട്ടർ കെല്ലർമാനും [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി|മഹാത്മാഗാന്ധിയെയും]] [[നെൽ‌സൺ മണ്ടേല|നെൽസൺ മണ്ടേലയെയും]] കൂടുതൽ അറിഞ്ഞു. ''[[റോളിങ് സ്റ്റോൺ|റോളിംഗ് സ്റ്റോൺ]]'' മാസികയ്ക്ക് നൽകിയ അഭിമുഖത്തിൽ, മണ്ടേലയ്ക്ക് ഗാന്ധിജിയോടുള്ള ആരാധനയും ഗാന്ധിജിയുടെ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ വർഷങ്ങളും കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ, അത് രസകരമായ ഒരു സാംസ്കാരിക സഹകരണത്തിന് കാരണമാകുമെന്ന് ഇരുവരും വിശ്വസിച്ചിരുന്നുവെന്ന് കെജ് കുറിച്ചു. തുടക്കത്തിൽ റെക്കോർഡുചെയ്‌ത രണ്ട് ഭാഗങ്ങൾ പിന്നീട് നിരവധി റെക്കോർഡിംഗുകളായി പരിണമിച്ചു, ഒടുവിൽ അത് പൂർണ്ണ ആൽബമായി. ആൽബത്തിൽ 50-ഓളം വാദ്യോപകരണങ്ങളും 120 വാദ്യ കലാകരന്മാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. ആൽബത്തിന്റെ പേരിലുള്ള 'സംസാരം' എന്നതിന് നമുക്ക് ചുറ്റുമുള്ള ലോകം, നമ്മുടെ ഉള്ളിലെ ലോകം, കുടുംബം, ആദർശങ്ങൾ മുതലായ നിരവധി അർത്ഥങ്ങളുണ്ട്. ആൽബത്തിന്റെ ഓടക്കുഴൽ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ശൈലി കാരണം ''വിൻഡ്‌സ്'' തിരഞ്ഞെടുത്തു. <ref name="TOI_Feb2015">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/music/Grammy-Award-winner-Ricky-Kej-returns-home/articleshow/46228656.cms|title=Grammy winner Ricky Kej returns home|access-date=19 February 2015|last=Christopher|first=Kavya|date=February 2015|website=The Times of India}}</ref> 2014 ഓഗസ്റ്റിൽ യു.എസ്. ബിൽബോർഡ് ന്യൂ ഏജ് ആൽബങ്ങളുടെ ചാർട്ടിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനത്തെത്തിയ ആൽബം, <ref name="Billboard_WOS"/> ഇന്ത്യൻ വംശജനായ ഒരാളുടെ ആദ്യത്തേതാണ് <ref name="Kej_NRIPulse"/>> കൂടാതെ ഇത് 12 ആഴ്ചകൾ തുടർച്ചയായി ആദ്യ 10-ൽ തുടർന്നു. 2014 ജൂലൈ മാസത്തിൽ സോൺ മ്യൂസിക് റിപ്പോർട്ടർ ടോപ്പ് 100 റേഡിയോ എയർപ്ലേ ചാർട്ടിൽ ഈ ആൽബം ഒന്നാം സ്ഥാനത്തെത്തി, <ref name="Radio_July2014"/><ref name="Radio_2014">{{Cite web|url=http://www.zonemusicreporter.com/charts/Top1002014.asp|title=ZMR Top 100 Airplay Chart for 2014|access-date=20 February 2015|publisher=ZoneMusicReporter|archive-date=2015-02-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20150220125841/http://www.zonemusicreporter.com/charts/Top1002014.asp|url-status=dead}}</ref> 2014 ലെ ZMR ടോപ്പ് 100 എയർപ്ലേ ചാർട്ടിൽ 3 ആം സ്ഥാനവും നേടി. 2014 ഡിസംബർ 5-ന് കെജിനെയും കെല്ലർമാനെയും മികച്ച ന്യൂ ഏജ് ആൽബം വിഭാഗത്തിൽ ഗ്രാമി അവാർഡിന് നോമിനികളായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. <ref name="Grammy_WOS"/> ഗ്രാമി ജേതാവായ ജാപ്പനീസ് കലാകാരൻ കിറ്റാരോയുടെ സിംഫണി ലൈവ് ഇൻ ഇസ്താംബൂളായിരുന്നു അവാർഡിനുള്ള ഏറ്റവും ശക്തമായ മത്സരാർത്ഥി, എന്നാൽ ഇരുവരും ഒടുവിൽ 2015 ഫെബ്രുവരി <ref name="DH_Feb2015">{{Cite web|url=http://www.deccanherald.com/content/458609/winds-samsara-bengaluru-based-composer.html|title=Winds of Samsara' by Bengaluru-based composer Ricky Kej wins Grammy|access-date=19 February 2015|date=February 2015|website=Deccan Herald}}</ref> ന് അവാർഡ് നേടി. ഇന്ത്യയിലെ ചലച്ചിത്ര ഇതര സംഗീതസംവിധായകർക്ക് പുരസ്‌കാരം സമർപ്പിക്കുന്നതായി കെജ് പറഞ്ഞു. <ref name="IBNLive_Feb2015"/> == ശ്രദ്ധേയമായ തത്സമയ പ്രകടനങ്ങൾ == ന്യൂ ഓർലിയാൻസിൽ നടന്ന 11-ാമത് ZMR വാർഷിക സംഗീത അവാർഡുകളുടെയും ഗാല ആഘോഷത്തിന്റെയും ഭാഗമായി ഒരാഴ്ച നീണ്ടുനിന്ന ആഘോഷങ്ങളിൽ കെജ് ഒരു ഫീച്ചർ ചെയ്ത കലാകാരനായിരുന്നു, കൂടാതെ ZMR മ്യൂസിക് അവാർഡ് കൺസേർട്ടിന്റെ ഭാഗമായും അദ്ദേഹം പരിപാടി അവതരിപ്പിച്ചു. <ref name="ZMR_Awards">{{Cite web|url=http://www.prweb.com/releases/2015/02/prweb12542170.htm|title=ZMR Annual Music Awards and Gala Celebrates Its 11th Year with a Live Event in New Orleans This May|access-date=29 December 2016|last=Hilton|first=Beth|date=27 February 2015|publisher=ZMR via PRWeb|archive-date=2016-12-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20161230090107/http://www.prweb.com/releases/2015/02/prweb12542170.htm|url-status=dead}}</ref> 2015-ൽ പാരീസിൽ നടന്ന [[യു.എൻ. കാലാവസ്ഥ ഉച്ചകോടി 2015|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന സമ്മേളനമായ]] COP21-ൽ ''ശാന്തി സംസാര'' അവതരിപ്പിച്ചതിന് ശേഷം, 2015 ഡിസംബർ 23-ന് ഇന്ത്യയിലെ ബാംഗ്ലൂരിൽ നടന്ന ഇന്ത്യയിലെ ബാംഗ്ലൂരിലെ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ബിഷപ്പ് കോട്ടൺ ബോയ്സ് സ്കൂളിന്റെ സെക്വിസെന്റണിയലിന്റെ ഭാഗമായി ഇന്ത്യൻ [[പ്രണബ് മുഖർജി|രാഷ്ട്രപതി പ്രണബ് മുഖർജിക്ക്]] വേണ്ടി ഒരു പ്രത്യേക പ്രകടനം നടത്താൻ കെജിനെ ക്ഷണിച്ചു. <ref name="President_of_India_performance">{{Cite web|url=http://www.allmoviesonglyrics.in/2016/01/shanti-samsara-live-exclusive-for.html|title=Shanti Samsara Live & Exclusive for President of India &#124; Ricky Kej & Wouter Kellerman|access-date=29 December 2016|date=27 February 2015|publisher=All Movie Song Lyrics|archive-date=2016-12-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20161230090449/http://www.allmoviesonglyrics.in/2016/01/shanti-samsara-live-exclusive-for.html|url-status=dead}}</ref> 2016 ജൂലൈ 8 ന്, പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയുടെ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ സന്ദർശന വേളയിൽ, കെജ് ജോഹന്നാസ്ബർഗിലേക്ക് പോയി, അവിടെ ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രിക്ക് വേണ്ടി ഗ്രാമി അവാർഡ് നേടിയ ''വിൻഡ്‌സ് ഓഫ് സംസാര'' ആൽബത്തിലെ "മഹാത്മ" വൂട്ടർ കെല്ലർമാനോടൊപ്പം ചേർന്ന് അവതരിപ്പിച്ചു. <ref name="South_Africa_perform_1">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/music/Ricky-Kej-performs-for-Modi/articleshow/53129078.cms|title=Ricky Kej performs a song dedicated to Gandhi during Modi's visit to South Africa|access-date=29 December 2016|last=Agarwall|first=Stuti|date=10 July 2016|website=The Times of India}}</ref> <ref name="South_Africa_perform_2">{{Cite web|url=http://www.hindustantimes.com/music/ricky-kej-to-perform-a-song-on-gandhi-for-narendra-modi-in-south-africa/story-0jFcU4BA20XBVpqWnZD0WM.html|title=Ricky Kej to perform a song on Gandhi for Narendra Modi in South Africa|access-date=28 December 2016|date=8 July 2016|website=Hindustan Times}}</ref> 2016 ജൂലൈ 17<ref name="Novus_Summit"/> -ന് യുഎൻ പൊതുസഭയിൽ കെജ് പരിപാടി അവതരിപ്പിച്ചു. അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം ഗായകൻ, പെർഫോമൻസ് ആർട്ടിസ്റ്റ്, കമ്പോസർ, മാനുഷിക പ്രവർത്തകൻ എന്നീ നിലകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന സൂസൻ ഡെയ്ഹിം, സംഗീതസംവിധായകൻ മൾട്ടി-ഇൻസ്ട്രുമെന്റലിസ്റ്റ് എന്നീ നിലകളിൽ പ്രസ്തനായ പ്രേമിക് റസ്സൽ ടബ്സ്, കീബോർഡിസ്റ്റ് ലോണി പാർക്ക് എന്നിവരും ഉണ്ടായിരുന്നു. <ref name="Performs_at_UN"/> 2016 ജൂലൈ 23 ന് [[ബാംഗ്ലൂർ കൊട്ടാരം|ബാംഗ്ലൂർ കൊട്ടാരത്തിൽ]] കെജ് ഗാല ''ശാന്തി സംസാര'' ലൈവ് അവതരിപ്പിച്ചു. [[വിശ്വ മോഹൻ ഭട്ട്]] ഉൾപ്പെടെ നിരവധി കലാകാരന്മാർ കച്ചേരിയിൽ പങ്കെടുത്തു. 2017 മെയ് 17 ന് അന്നത്തെ യുഎൻ ജനറൽ അസംബ്ലിയുടെ പ്രസിഡന്റായിരുന്ന പീറ്റർ തോംസണിന്റെ വ്യക്തിപരമായ ക്ഷണപ്രകാരം കെജ് രണ്ടാം തവണ യുഎൻ ജനറൽ അസംബ്ലിയിൽ ''ശാന്തി സംസാര'' ആൽബത്തിൽ നിന്ന് സംഗീതം അവതരിപ്പിച്ചു. [[യു.എൻ വിമൻ|യുഎൻ വിമനെ]] സഹായിക്കുന്നതിനായി, ബാല വധുക്കൾ ഇല്ലാതാക്കുന്നതിനായി കേജ്, തന്റെ ''ശാന്തി സംസാര'' സംഘത്തോടൊപ്പം, കാനഡയിലെ ലാംഗ്ലിയിൽ പരിപാടി അവതരിപ്പിച്ചു. 2017 ഒക്ടോബർ 6-ന്, [[ബെംഗളൂരു|ബംഗളൂരുവിലെ]] ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ വിധാന സൗധയിൽ എട്ട് രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള 200-ലധികം സംഗീതജ്ഞരുടെ സംഘത്തോടൊപ്പം കെജ് ഒരു പ്രകടനത്തിന് നേതൃത്വം നൽകി. നിയമസഭാംഗങ്ങൾ, മന്ത്രിമാർ, ഉദ്യോഗസ്ഥർ, സമൂഹത്തിൽ മാറ്റമുണ്ടാക്കുന്നവർ എന്നിവർ പങ്കെടുത്തു. ദ്വീപ് രാഷ്ട്രമായ [[കിരീബാസ്|കിരിബത്തിയുടെ]] പ്രസിഡന്റ് അനോട്ടെ ടോംഗും അവിടെ സന്നിഹിതനായിരുന്നു. <ref>{{Cite web|url=http://www.indiannewsandtimes.com/2017/10/09/grammy-award-winner-ricky-kej-performs-200-musicians-international-concert-environmental-consciousness/|title=Grammy® Award Winner Ricky Kej performs with over 200 musicians in the international concert for Environmental Consciousness|access-date=2018-03-14|website=indiannewsandtimes.com|publisher=Indian News & Times|language=en-US}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ലോകത്തെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സംഗീതജ്ഞരുടെ സംഘത്തോടൊപ്പം [[ന്യൂയോർക്ക് നഗരം|ന്യൂയോർക്കിലെ]] ടൈംസ് സ്ക്വയറിൽ 2018 ലെ റൗണ്ട്ഗ്ലാസ് മ്യൂസിക് അവാർഡിൽ കെജ് പ്രകടനം നടത്തി. ചടങ്ങിൽ റിംഗോ സ്റ്റാർ, ബിടി, റോണി കോക്സ് എന്നിവരെ ആദരിച്ചു. ജൂണിൽ, ആഗോള പരിസ്ഥിതി ദിനാചരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി കെജ് ന്യൂഡൽഹിയിൽ രണ്ട് പരിപാടികൾ അവതരിപ്പിച്ചു. [[ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി]] [[നരേന്ദ്ര മോദി]], [[വനം പരിസ്ഥിതി മന്ത്രാലയം (ഇന്ത്യ)|ഇന്ത്യൻ പരിസ്ഥിതി മന്ത്രിമാർ]], [[യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസ് എൻവിറോണ്മെന്റ് പ്രോഗ്രാം|യുഎൻ പരിസ്ഥിതി പദ്ധതിയുടെ]] നിലവിലെ എക്‌സിക്യൂട്ടീവ് ഡയറക്ടർ എറിക് സോൾഹൈം, ലോകമെമ്പാടുമുള്ള മറ്റ് ഉന്നത വ്യക്തികൾ എന്നിവരുടെ സ്വകാര്യ സദസ്സിനു വേണ്ടിയായിരുന്നു ആദ്യ പരിപാടി. ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ [[ഇന്ത്യ ഗേറ്റ്|ഇന്ത്യാ ഗേറ്റിന്]] മുന്നിൽ ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് ആയി രണ്ടാമത്തെ പരിപാടി അവതരിപ്പിച്ചു. 2018 മെയ് മാസത്തിൽ ഹൗസ് ഓഫ് കോമൺസ് ഓഫ് കാനഡ ആദരിച്ച ശേഷം, സറേയിലെ സൈമൺ ഫ്രേസർ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലും സറേ ഫ്യൂഷൻ ഫെസ്റ്റിവലിലും റിക്കി 2 പരിപാടികൾ അവതരിപ്പിച്ചു.<ref>{{Cite news|url=https://www.peacearchnews.com/entertainment/grammy-winner-environmental-activist-ricky-kej-plays-surrey/|title=Grammy winner, environmental activist Ricky Kej plays Surrey – Peace Arch News|date=2018-07-30|work=Peace Arch News|access-date=2018-11-05|language=en-US|archive-date=5 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181105160616/https://www.peacearchnews.com/entertainment/grammy-winner-environmental-activist-ricky-kej-plays-surrey/|url-status=live}}</ref> 2018 ഓഗസ്റ്റിൽ, [[സ്വാതന്ത്ര്യദിനം (ഇന്ത്യ)|ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ ദിനാഘോഷത്തോടനുബന്ധിച്ച്]] ബോണ്ടഡ് ലേബർ എന്ന ക്രൂരമായ സമ്പ്രദായം ഉയർത്തിക്കാട്ടിക്കൊണ്ട് കെജ് ഇന്റർനാഷണൽ ജസ്റ്റിസ് മിഷനുമായി സഹകരിച്ച് [[ബെംഗളൂരു|ബംഗളൂരുവിൽ]] പരിപാടി നടത്തി. ഈ പരിപാടിയിൽ അതിജീവിച്ച നിരവധി ആളുകളുമായി അദ്ദേഹം സംഗീതപരമായി സഹകരിച്ചു. 2018 ഒക്ടോബറിൽ, കെജ് [[രാഷ്ട്രപതി|ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രപതിക്ക്]] വേണ്ടി പ്രകടനം നടത്തി - [[റാം നാഥ് കോവിന്ദ്|ശ്രീ രാം നാഥ് കോവിന്ദ്]], ഉത്തർപ്രദേശ് മുഖ്യമന്ത്രി - [[യോഗി ആദിത്യനാഥ്]], [[വനം പരിസ്ഥിതി മന്ത്രാലയം (ഇന്ത്യ)|ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക മന്ത്രാലയം, പരിസ്ഥിതി, വനം, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന മന്ത്രാലയം, ഭൗമ മന്ത്രാലയം എന്നിവയുടെ]] ചുമതലയുള്ള മന്ത്രി. - [[ഹർഷവർധൻ|ഡോ ഹർഷ് വർദ്ധൻ]], കൂടാതെ ഇന്ത്യൻ ഇന്റർനാഷണൽ സയൻസ് ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ഭാഗമായി ഇന്ത്യൻ ഗവൺമെന്റിന്റെ മറ്റ് നിരവധി പ്രമുഖർ സന്നിഹിതരായിരുന്നു. [[രാജസ്ഥാൻ|രാജസ്ഥാനിലെ]] [[മൗണ്ട് ആബു|മൗണ്ട്]] അബുവിലുള്ള [[ബ്രഹ്മകുമാരീസ് ഈശ്വരീയ വിശ്വവിദ്യാലയം|ബ്രഹ്മ കുമാരികളുടെ]] ആത്മീയ ആസ്ഥാനത്ത് 10,000 ത്തിലധികം ബ്രഹ്മാ കുമാറികൾക്ക് കെജ് പരിപാടി നടത്തി. <ref>{{Cite web|url=http://bk.ooo/live-01-09-2018-9-00pm-time-08-45-pm-to-10-00-pm-mr-rickey-kej-and-group-grammy-award-winner/|title=Cultural Events 01-09-2018 9.00pm :Mr. Rickey Kej and Group Grammy Award Winner {{!}} Brahma Kumaris|access-date=2018-11-05|date=October 2018|website=bk.ooo|language=en-US}}</ref> ഇതിനെത്തുടർന്ന്, ജവഹർലാൽ നെഹ്‌റു ഇൻഡോർ സ്റ്റേഡിയത്തിൽ വലിയ തോതിലുള്ള പ്രകടനത്തോടെ ചിന്മയ വിദ്യാലയ വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ 50-ാം വാർഷികം അനുസ്മരിക്കാൻ അദ്ദേഹം [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിലേക്ക്]] പോയി. <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/city/chennai/chennai-grammy-singers-and-students-celebrate-50-years-of-chinmaya-educational-movement/videoshow/66292366.cms|title=Chennai: Grammy singers and students celebrate 50 years of Chinmaya educational movement {{!}} City – Times of India Videos ►|access-date=2018-11-05|website=The Times of India}}</ref> അടുത്ത ആഴ്ച, [[വൊഡയാർ രാജകുടുംബം|മൈസൂർ രാജ്ഞിക്കും]] 20,000-ത്തിലധികം ആളുകൾക്കും അവരുടെ വാർഷിക [[മൈസൂർ ദസറ|ദസറ]] ആഘോഷങ്ങളുടെ ഭാഗമായി ചരിത്രപരമായ [[മൈസൂർ കൊട്ടാരം|മൈസൂർ കൊട്ടാരത്തിൽ]] അദ്ദേഹം സംഗീതം അവതരിപ്പിച്ചു. ഒക്‌ടോബർ 31-ന്, സ്വിറ്റ്‌സർലൻഡിലെ ജനീവയിലെ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ പലൈസ് ഡെസ് നേഷൻസ് ആസ്ഥാനത്ത് ആദ്യത്തെ ആഗോള വായു മലിനീകരണ സമ്മേളനത്തിനായി സംഗീതം അവതരിപ്പിക്കാൻ ലോകാരോഗ്യ [[ലോകാരോഗ്യസംഘടന|സംഘടന]] (WHO) കെജിനെ ക്ഷണിച്ചു. ഈ പ്രകടനത്തിൽ [[അന്തരീക്ഷമലിനീകരണം|വായു മലിനീകരണത്തിന്റെ]] അപകടങ്ങളെ ഉയർത്തിക്കാട്ടുന്ന നിരവധി പുതിയ കോമ്പോസിഷനുകൾ അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിച്ചു. ലോക നേതാക്കൾ, വിവിധ യുഎൻ ഏജൻസികളുടെ തലവൻമാർ, ലോകമെമ്പാടുമുള്ള മറ്റ് നിരവധി പ്രമുഖർ എന്നിവരടങ്ങുന്നതായിരുന്നു സദസ്സ്. <ref>{{Cite web|url=https://www.who.int/airpollution/events/conference/en/|title=First WHO Global Conference on Air Pollution and Health, 30 October – 1 November 2018|access-date=2018-11-05|website=World Health Organization|language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20180314210049/http://www.who.int/airpollution/events/conference/en/|archive-date=14 March 2018}}</ref> 2018 ഡിസംബർ 22-ന് [[ആന്ധ്രാപ്രദേശ്‌|ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ]] അനന്തപൂർ ജില്ലയിലെ പ്രോട്ടോ വില്ലേജിൽ അവരുടെ വാർഷിക സംസാര ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ഭാഗമായി കെജ് വീണ്ടും ഒരു ബെനിഫിറ്റ് സംഗീത കച്ചേരി നടത്തി. കുറച്ച് ദിവസങ്ങൾക്ക് ശേഷം ഡിസംബർ 28 ന് ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ വാർഷിക വിശാഖ ഉത്സവത്തിൽ 88,000-ത്തിലധികം ആളുകൾക്ക് വേണ്ടി അദ്ദേഹം പരിപാഇ അവതരിപ്പിച്ചു. ഈ വലിയ കച്ചേരിയും ഉത്സവവും ആന്ധ്രാപ്രദേശ് മുഖ്യമന്ത്രി ശ്രീ. [[എൻ. ചന്ദ്രബാബു നായിഡു]] ഉത്ഘാടനം ചെയ്തു. ശാസ്ത്രം, ആത്മീയത, വിദ്യാഭ്യാസം, പരിസ്ഥിതി, മെച്ചപ്പെട്ട ലോകം സൃഷ്ടിക്കുന്നതിൽ മനുഷ്യരുടെ പങ്ക് എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ആഗോള ഉച്ചകോടിയുടെ ഭാഗമായി 2019 ഫെബ്രുവരി 10 ന്, ബ്രഹ്മാകുമാരികൾക്കായി കെജ് തൽക്കത്തോറ സ്റ്റേഡിയത്തിൽ പ്രകടനം നടത്തി. 6,000-ത്തിലധികം ആളുകൾ സന്നിഹിതരായിരുന്നു. ഫെബ്രുവരി 14-ന് സ്വിറ്റ്‌സർലൻഡിലെ ജനീവയിൽ ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുടെ ആസ്ഥാനത്ത് അവരുടെ "മേക്ക് ലിസണിംഗ് സേഫ്" എന്ന സംരംഭത്തിന്റെ സമാരംഭത്തിന്റെ ഭാഗമായി അദ്ദേഹത്തെ സംഗീതം അവതരിപ്പിക്കാൻ ക്ഷണിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.healthpolicy-watch.org/who-rocks-to-the-sound-of-life-at-launch-of-who-itu-safe-listening-standards/|title=WHO Rocks To The 'Sound of Life' At Launch of WHO-ITU Safe Listening Standard|access-date=2019-02-20|last=Branigan|first=David|date=2019-02-14|website=Health Policy Watch|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.who.int/activities/making-listening-safe|title=Making listening safe|access-date=2021-07-21|website=www.who.int|language=en}}</ref> എല്ലാ പ്രായത്തിലുമുള്ള ആളുകൾക്ക് ശ്രവണ അപകടസാധ്യത സൃഷ്ടിക്കാത്ത രീതിയിൽ സംഗീതവും മറ്റ് ഓഡിയോ മീഡിയകളും ആസ്വദിക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക എന്നതാണ് ഈ സംരംഭത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. 2019 മാർച്ചിൽ, ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ബ്ലൂ-ചിപ്പ് നാച്ചുറൽ ഹിസ്റ്ററി ഫിലിം - വൈൽഡ് കർണാടകയുടെ ലോഞ്ചിനായി കെജ് ഒരു വലിയ തോതിലുള്ള കച്ചേരി നടത്തി, അതിനായി യഥാർത്ഥ പശ്ചാത്തല സംഗീതവും അദ്ദേഹം രചിച്ചു, ഈ ചിത്രം നിർമ്മിച്ചത് [[ഡേവിഡ് ആറ്റൻബറോ|സർ ഡേവിഡ് ആറ്റൻബറോയാണ്]]. കർണാടകയിലെമ്പാടുമുള്ള മൂവായിരത്തോളം പ്രമുഖരും പൊതുജനങ്ങളും കച്ചേരിയിൽ പങ്കെടുത്തു. [[കാർഗിൽ യുദ്ധം|കാർഗിൽ യുദ്ധത്തിൽ]] പാക്കിസ്ഥാനെതിരെ ഇന്ത്യ നേടിയ വിജയത്തിന്റെ 20 വർഷം ആഘോഷിക്കുന്ന [[കാർഗിൽ വിജയ് ദിവസ്|കാർഗിൽ വിജയ് ദിവസിന്റെ]] വേളയിൽ, 2019 ജൂലൈയിൽ 10,000 [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] അംഗങ്ങൾക്കായി കെജ് [[ലേ|ലേയിൽ]] ഒരു കച്ചേരി നടത്തി. നിരവധി പ്രമുഖരും ഉന്നത ഉദ്യോഗസ്ഥരും സന്നിഹിതരായിരുന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://www.indulgexpress.com/culture/music/2019/jul/26/grammy-award-winner-ricky-kej-performs-for-the-indian-army-on-the-occasion-of-kargil-vijay-diwas-16934.html|title=Grammy award winner Ricky Kej performs for the Indian army on the occasion of Kargil Vijay Diwas|access-date=2020-11-16|website=indulgexpress.com|language=en}}</ref> UNESCO-MGIEP-യുടെ വേൾഡ് യൂത്ത് കോൺഫറൻസ് ഓൻ കൈൻഡ്നസിൻ്റെ ഭാഗമായി <ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/education/grammy-winning-musicians-launched-a-unesco-kindness-anthem-in-iit-delhi-concert/story-52gVPRLZ0pWLj7Qzres8OP.html|title=Grammy winning musicians launched a UNESCO kindness anthem in IIT-Delhi concert|access-date=2020-11-16|date=2019-08-24|website=Hindustan Times|language=en}}</ref> 2019 ഓഗസ്റ്റിൽ ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഡൽഹിയിൽ കെജ് ഒരു കച്ചേരി അവതരിപ്പിച്ചു. 2019 സെപ്റ്റംബറിൽ ന്യൂഡൽഹിയിൽ നടന്ന ഉന്നതതല COP14 ഉച്ചകോടിയിൽ ലോക നേതാക്കളുടെയും ഉയർന്ന തലത്തിലുള്ള വിശിഷ്ട വ്യക്തികളുടെയും ഇന്ത്യൻ ഗവൺമെന്റിലെ നിരവധി പ്രമുഖരുടെയും സദസ്സിൽ അദ്ദേഹം പ്രകടനം നടത്തി. UNCCD എക്സിക്യൂട്ടീവ് സെക്രട്ടറി ഇബ്രാഹിം തിയാവ് അദ്ദേഹത്തെ UNCCD ലാൻഡ് അംബാസഡർ പദവി നൽകി ആദരിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.unccd.int/news-events/new-unccd-land-ambassadors-announced|title=New UNCCD Land Ambassadors announced {{!}} UNCCD|access-date=2020-11-16|website=www.unccd.int}}</ref> ന്യൂയോർക്കിലും കെജ് ഒന്നിലധികം സംഗീതകച്ചേരികൾ നടത്തി, പ്രത്യേകിച്ച് ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുടെ വാക്ക് ദ ടോക്ക്: ദി ഹെൽത്ത് ഫോർ ഓൾ ചലഞ്ച് കാമ്പെയ്‌നിനായി സെൻട്രൽ പാർക്കിൽ. <ref>{{Cite web|url=https://www.who.int/news-room/events/detail/2019/09/22/default-calendar/walk-the-talk-new-york-the-health-for-all-challenge|title=Walk the Talk New York: The Health for All Challenge|access-date=2020-11-16|publisher=World Health Organization|language=en}}</ref> 2019 ഒക്ടോബറിൽ, ശ്രീലങ്കയിലെ കൊളംബോയിൽ സുസ്ഥിര നൈട്രജൻ മാനേജ്മെന്റിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ആഗോള കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സമാരംഭത്തിൽ കെജ് പ്രകടനം നടത്തി. <ref>{{Cite web|url=http://www.unenvironment.org/events/symposium/launch-united-nations-global-campaign-sustainable-nitrogen-management|title=Launch of the United Nations Global Campaign on Sustainable Nitrogen Management|access-date=2020-11-16|website=UNEP - UN Environment Programme|language=en}}</ref> 2019 നവംബറിൽ ബാംഗ്ലൂർ ക്ലബിൽ നടത്തിയ പ്രകടനത്തിലൂടെ അദ്ദേഹം ഇത് വീണ്ടും അവതരിപ്പിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://e.vnexpress.net/news/life/culture/grammy-winner-to-bring-saigon-music-fest-to-climax-4025238.html|title=Grammy winner to bring Saigon music fest to climax - VnExpress International|access-date=2020-11-16|last=VnExpress|website=VnExpress International – Latest news, business, travel and analysis from Vietnam|language=en}}</ref> 2019 ഡിസംബറിൽ ബാംഗ്ലൂരിലെ എംഇജി സെന്ററിൽ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമിയിലെ]] 7,000-ത്തിലധികം അംഗങ്ങൾക്ക് പരിപാടി അവതരിപ്പിക്കാൻ കെജിനെ ക്ഷണിച്ചു. ഇന്ത്യൻ ആർമിക്ക് വേണ്ടിയുള്ള പ്രകടനങ്ങൾ തന്റെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഹൈലൈറ്റുകളാണെന്ന് അദ്ദേഹം അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. 2020 ജനുവരിയിൽ കെജ് ജയ്പൂർ സാഹിത്യോത്സവത്തിന്റെ തലപ്പത്ത് ഇടംനേടുകയും 2020 ലെ കദംബോത്സവത്തിനായി സിർസിയിൽ 20,000-ത്തിലധികം ആളുകൾക്ക് തത്സമയ പ്രകടനം നടത്തുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.gqindia.com/personalities/content/going-to-jlf-you-must-sing-earth-songs-with-ricky-kej|title=Going to JLF? You must sing Earth songs with Ricky Kej|access-date=2020-11-16|website=GQ India|language=en-IN|archive-date=2020-10-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20201022075428/https://www.gqindia.com/personalities/content/going-to-jlf-you-must-sing-earth-songs-with-ricky-kej|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/states/karnataka/2020/jan/31/kadambotsava-to-feature-grammy-awardee-ricky-kej-kannada-actor-rakshit-shetty-2096991.html|title=Kadambotsava to feature Grammy awardee Ricky Kej, Kannada actor Rakshit Shetty|access-date=2020-11-16|website=The New Indian Express}}</ref> [[കോവിഡ്-19]] [[മഹാമാരി]] കൊണ്ടുവന്ന ലോക്ക്ഡൗണും മറ്റ് നിയന്ത്രണങ്ങളും കാരണം തത്സമയ സംഗീത വ്യവസായം നിലച്ചതോടെ, 2020 ഏപ്രിൽ മുതൽ ജൂലൈ വരെ കെജ് മൂന്ന് വലിയ തോതിലുള്ള വെർച്വൽ കച്ചേരികൾ നടത്തി. ഈ കച്ചേരികൾ 75-ലധികം രാജ്യങ്ങളിൽ ടെലിവിഷനിൽ സംപ്രേക്ഷണം ചെയ്തു, ഏകദേശം 200 ദശലക്ഷത്തിലധികം ആളുകൾ ഇത് കണ്ടു. യുഎൻ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, [[യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസ് എൻവിറോണ്മെന്റ് പ്രോഗ്രാം|യുഎൻഇപി]], [[യൂനിസെഫ്|യുണിസെഫ്]], ഡബ്ല്യുഎച്ച്ഒ, [[ലോകഭൗമദിനം|എർത്ത് ഡേ നെറ്റ്‌വർക്ക്]], [[വേൾഡ് വൈഡ് ഫണ്ട് ഫോർ നേച്ചർ|ഡബ്ല്യുഡബ്ല്യുഎഫ്]], യുഎൻസിസിഡി തുടങ്ങിയ നിരവധി ആഗോള സംഘടനകൾ ഈ കച്ചേരികൾ ഒരേസമയം സംപ്രേക്ഷണം ചെയ്യാൻ കൈകോർത്തു. യുണിസെഫുമായി ചേർന്ന് കുട്ടികൾക്കായുള്ള ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കച്ചേരിയും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/cities/bengaluru/2020/apr/22/40-musicians-6-countries-1-concert-2133443.html|title=40 musicians, 6 countries, 1 concert|access-date=2020-11-16|website=The New Indian Express}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/music/grammy-award-winner-ricky-kej-and-lonnie-park-are-doing-an-online-concert-to-celebrate-world-music-day-today/story-Rmwpj23UYDc4LIAIBouSIO.html|title=Grammy Award winner Ricky Kej and Lonnie Park are doing an online concert to celebrate World Music Day today|access-date=2020-11-16|date=2020-06-21|website=Hindustan Times|language=en}}</ref> 2020 സെപ്റ്റംബറിൽ, ഉന്നതതല ജൈവവൈവിധ്യ സമ്മേളനത്തിന്റെ സമാപനം ഉൾപ്പെടെ യുഎൻ ജനറൽ അസംബ്ലിയിൽ കെജ് ഒന്നിലധികം വെർച്വൽ കച്ചേരികൾ നടത്തി. നിരവധി ലോകനേതാക്കളും പ്രമുഖ വ്യക്തികളും സന്നിഹിതരായിരുന്നു. <ref>{{Cite web|url=http://sdg.iisd.org/news/nature-for-life-hub-to-advocate-for-nature-based-solutions-ahead-of-un-biodiversity-summit/|title='Nature for Life Hub' to Advocate for Nature-based Solutions Ahead of UN Biodiversity Summit {{!}} News {{!}} SDG Knowledge Hub {{!}} IISD|access-date=2020-11-16|last=Hub|first=IISD's SDG Knowledge|language=en-US}}</ref> == മറ്റ് കൃതികൾ == 2008-ൽ വൺ ഷോ അവാർഡിൽ കെജിന് ഒരു പരസ്യ പുരസ്‌കാരം ലഭിച്ചു, തുടർന്ന് 2009-ലെ ആഡ്‌ഫെസ്റ്റ് ഏഷ്യ അവാർഡിൽ രണ്ടാമത്തെ പരസ്യ അവാർഡും ലഭിച്ചു. <ref name="TOI2_Feb2015">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/music/Bengaluru-at-the-Grammys/articleshow/46186099.cms|title=Bengaluru at the Grammys|access-date=20 February 2015|date=February 2015|website=The Times of India}}</ref> 2010-ൽ, നൈക്കിന്റെ ജിംഗിൾ [[കാൻ ചലച്ചിത്രോത്സവം|കാൻസ് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ]] അവാർഡിന് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടു. <ref name="Kej_AMG">{{Cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/ricky-kej-mn0002091558/biography|title=Ricky Kej – Artist Profile|access-date=20 February 2015|publisher=AllMusic}}</ref> 2013-ൽ ടിവി ചാനൽ VH1 അദ്ദേഹത്തെ "ഇന്ത്യ റൂൾസ് ആർട്ടിസ്റ്റ്" എന്ന് വിളിച്ചിരുന്നു <ref name="NewIndianExpress_Feb2015">{{Cite web|url=http://www.newindianexpress.com/cities/bengaluru/City-Boy-Ricky-Kej-Says-Grammy-Win-is-a-Dream-Come-True/2015/02/10/article2661507.ece|title=City Boy Ricky Kej Says Grammy Win is a Dream Come True|access-date=20 February 2015|date=February 2015|website=The New Indian Express|archive-date=2015-02-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20150220122738/http://www.newindianexpress.com/cities/bengaluru/City-Boy-Ricky-Kej-Says-Grammy-Win-is-a-Dream-Come-True/2015/02/10/article2661507.ece|url-status=dead}}</ref> . ഇന്ത്യയിലെ നിരവധി ഗാന റിയാലിറ്റി ഷോകളിൽ അതിഥി ജഡ്ജിയായി കെജ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. മജോളി മ്യൂസിക് ട്രസ്റ്റിന്റെ ട്രസ്റ്റിയും സ്ഥാപക അംഗവുമാണ് കെജ്. അവരുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ ഇന്ത്യയിലെ സംഗീത വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ നിലവാരം ഉയർത്തുക, സംഗീത പ്രകടനങ്ങളിൽ നിന്നും റെക്കോർഡിംഗുകളിൽ നിന്നും ഉപജീവനം നടത്താൻ കഴിയാത്ത വൃദ്ധരും അവശരുമായ സംഗീതജ്ഞർക്ക് ഒരു പെൻഷൻ ഫണ്ട് രൂപീകരിക്കുക എന്നിവയാണ്. <ref name="MajollyMusicTrust">{{Cite web|url=http://www.majollymusictrust.org/Board_of_Trustees|title=Majolly Music Trust – Board of Trustees|access-date=20 February 2015|publisher=Majolly Music Trust|archive-date=2018-11-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181112144627/http://www.majollymusictrust.org/Board_of_Trustees|url-status=dead}}</ref> 2020-ൽ, ഇന്ത്യ ഓസ്‌ട്രേലിയ ബിസിനസ് &amp;amp; കമ്മ്യൂണിറ്റി അവാർഡ്‌സിൽ (IABCA) രണ്ട് വിഭാഗങ്ങളിലായി ഫൈനലിസ്റ്റായി കെജ് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. <ref>{{Cite web|url=https://www.iabca.com.au/2020-2021finalists|title=IABCA 2020-2021 Finalists|access-date=2020-11-16|website=iabca|language=en}}</ref> == സ്വകാര്യ ജീവിതം == 2014 മാർച്ചിലാണ് കെജ് വർഷ ഗൗഡയെ വിവാഹം കഴിച്ചത്. വർഷ ഒരു പ്രമുഖ കന്നഡിഗ ഗൗഡ കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ്, അതേസമയം കെജ് പഞ്ചാബി-മാർവാരി കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ളയാളാണ്. വർഷ ഒരു സംഗീതജ്ഞ കൂടിയാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://shantisamsara.com/|title=Shanti Samsara {{!}} Ricky Kej|access-date=2018-11-08|website=shantisamsara.com|language=en}}</ref> == അവാർഡുകൾ == {| class="wikitable" width="75%" ! align="left" |വർഷം ! style="text-align:center;" |ലഭിച്ചയാൾ ! style="text-align:center;" |നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട കൃതി ! style="text-align:center;" |പുരസ്കാരം ! style="text-align:center;" |ഫലം ! style="text-align:center;" |അവലംബം |- | style="text-align:center;" |2008 |റിക്കി കെജ് |ജിംഗിൾ - TreesforFree.org |വൺ ഷോ അഡ്വട്ടൈസിംഗ് | {{won}} |<ref name="TOI2_Feb2015"/> |- | style="text-align:center;" |2009 |റിക്കി കെജ് |ജിംഗിൾ – സെവന്റി എംഎം മൂവി റെന്റൽസ് |അഡ്ഫെസ്റ്റ് ഏഷ്യ അവാർഡ്സ് – പരസ്യം | {{won}} |<ref name="TOI2_Feb2015" /> |- | style="text-align:center;" |2010 |റിക്കി കെജ് |ജിംഗിൾ – നൈക്ക് |കാൻസ് അവാർഡ്സ് – പരസ്യം | {{Nom}} |<ref name="Kej_AMG"/> |- | rowspan="2" style="text-align:center;" |2013 | rowspan="2" |റിക്കി കെജ് |''ശാന്തി ഓർക്കസ്ട്ര'' |ZMR മ്യൂസിക്ക് അവാർഡ് | {{Nom}} |<ref name="Telegraph_Feb2015"/> |- |"ഫോർഎവർ",''ശാന്തി ഓർക്കസ്ട്ര'' |ഹോളിവുഡ് മ്യൂസിക്ക് ഇൻ മീഡിയ (HMMA) അവാർഡ് ഫോർ ബെസ്റ്റ് ന്യൂ ഏജ്/ ആംബിയന്റ് സോങ് | {{Nom}} |<ref name="HMMA_2013"/> |- | rowspan="11" style="text-align:center;" |2015 | rowspan="7" |റിക്കി കെജ് /വൗട്ടർ കെല്ലർമാൻ | rowspan="5" |''വിൻഡ്സ് ഓഫ് സംസാര'' |[[ഗ്രാമി പുരസ്കാരം]], ബെസ്റ്റ് ന്യൂ ഏജ് ആൽബം | {{won}} |<ref name="Grammy_WOS"/> |- |ZMR അവാർഡ് ഫോർ ആൽബം ഓഫ് ദ ഇയർ | {{won}} |<ref name="ZMR_2014">{{Cite web|url=http://www.zonemusicreporter.com/admin/nominees.asp|title=2014 ZMR Music Award Nominees|access-date=20 February 2015|publisher=ZoneMusicReporter|archive-date=2015-02-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20150227055437/http://www.zonemusicreporter.com/admin/nominees.asp|url-status=dead}}</ref> |- |ZMR അവാർഡ് ഫോർ ബെസ്റ്റ് കണ്ടംപററി ഇൻസ്ട്രുമെന്റൽ ആൽബം | {{Nom}} |<ref name="ZMR_2014" /> |- |ZMR അവാർഡ് ഫോർ ബെസ്റ്റ് വേൾഡ് ആൽബം | {{won}} |<ref name="ZMR_2014" /> |- |സൗത്ത് ആഫ്രിക്കൻ മ്യൂസിക്ക് അവാർഡ് | {{won}} |<ref name="2015_SAMA_Winners">{{Cite web|url=http://www.channel24.co.za/Music/News/These-are-all-the-2015-Sama-winners-so-far-20150419|title=These are all the 2015 Sama winners|access-date=4 March 2016|date=19 April 2015|publisher=Channel 24}}</ref> |- |"മഹാത്മ", ''വിൻഡ്സ് ഓഫ് സംസാര'' |ഹോളിവുഡ് മ്യൂസിക്ക് ഇൻ മീഡിയ (HMMA) അവാർഡ് ഫോർ ബെസ്റ്റ് വേൾഡ് സോങ് | {{Nom}} |<ref name="HMMA_2014_Music">{{Cite web|url=http://www.hmmawards.com/hmma-2014-music-genre-nominees|title=2014 Music Genre Nominees|access-date=20 February 2015|publisher=HMMA|archive-date=2016-05-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20160529174026/http://www.hmmawards.com/hmma-2014-music-genre-nominees/|url-status=dead}}</ref> |- |"ന്യൂ എർത്ത് കാളിങ്", ''വിൻഡ്സ് ഓഫ് സംസാര'' |ഹോളിവുഡ് മ്യൂസിക്ക് ഇൻ മീഡിയ (HMMA) അവാർഡ് ഫോർ ബെസ്റ്റ് ന്യൂ ഏജ്/ ആംബിയന്റ് സോങ് | {{Nom}} |<ref name="HMMA_2014_Music" /> |- | rowspan="4" |റിക്കി കെജ് |"പാനസോണിക് പി81" |ഹോളിവുഡ് മ്യൂസിക്ക് ഇൻ മീഡിയ (HMMA) അവാർഡ് ഫോർ സോങ്/സ്കോർ- കൊംഏഷ്യൻ അഡ്വട്ടൈസ്മെന്റ് | {{Nom}} |<ref name="HMMA_2014_Visual">{{Cite web|url=http://www.hmmawards.com/2014-music-in-visual-media-nominees/|title=2014 Music in Visual Media Nominees|access-date=20 February 2015|publisher=HMMA|archive-url=https://web.archive.org/web/20150118124622/http://www.hmmawards.com/2014-music-in-visual-media-nominees/|archive-date=18 January 2015}}</ref> |- |ഗ്ലൊബൽ ഇന്ത്യൻ മ്യൂസിക് അവാർഡ്സ് |ആഗോള നേട്ടത്തിന് പ്രത്യേക അംഗീകാരം | {{won}} | |- |മിർച്ചി മ്യൂസിക് അവാർഡ്സ് |മികച്ച അന്താരാഷ്ട്ര സംഗീതജ്ഞൻ | {{won}} | |- |സീ ടിവി കന്നട അവാർഡ് |ഗ്ലോബൽ മ്യുസീഷ്യൻ അവാർഡ് | {{won}} | |- | rowspan="5" style="text-align:center;" |2016 | rowspan="5" |റിക്കി കെജ് | rowspan="2" |"സംസാര", ''ശാന്തി സംസാര'' | ഗ്ലോബൽ മ്യൂസിക് അവാർഡ്സ് വേൾഡ് മ്യൂസിക്-ഇന്ത്യ | {{won}} |<ref name="Global_Music_Awards_January_2016"/> |- | ഇന്റർനാഷണൽ അക്കൗസ്റ്റിക് മ്യൂസിക് അവാർഡ്സ് ഫോർ ബെസ്റ്റ് ഓപ്പൺ/അക്കൗസ്റ്റിക് ഓപ്പൺ ജനർ | {{won}} |<ref name="International_Acoustic_Music_Awards"/> |- |"വൺ സോങ്", ''ശാന്തി സംസാര'' |ലോസ് ഏഞ്ചൽസ് സിനിഫെസ്റ്റ് |{{maybe|Semi-Finalist}} |<ref name="Welcome to">{{Cite web|url=https://www.lacinefest.org/|title=Welcome to....|access-date=2018-03-19|website=Welcome to....|language=en}}</ref> |- |"ഗംഗ", ''ശാന്തി സംസാര'' |ലോസ് ഏഞ്ചൽസ് സിനിഫെസ്റ്റ് |{{maybe|Semi-Finalist}} |<ref name="Welcome to" /> |- |റേഡിയോ വൺ അവാർഡ് |യൂത്ത് സ്റ്റാർ പുരസ്കാരം | {{won}} | |- | rowspan="3" |2017 | rowspan="3" |റിക്കി കെജ് |"ഗംഗ", ''ശാന്തി സംസാര'' |ബാഴ്സലോണ ഇന്റർനാഷണൽ എൻവയോൺമെന്റൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ (FICMA) | {{won}} |<ref>{{Cite web|url=https://www.thequint.com/hotwire-text/grammy-winner-ricky-kej-honoured-in-canada|title=Grammy winner Ricky Kej honoured in Canada|access-date=2020-11-17|last=IANS|date=2018-05-01|website=TheQuint|language=en}}</ref> |- |"ഗംഗ", ''ശാന്തി സംസാര'' |സൺസൈൻ |ഫൈനലിസ്റ്റ് | |- |പ്രൊഫഷണൽ അച്ചീവ്മെന്റ് അവാർഡ് |RNRI അവാർഡ്സ് | {{won}} | |- |2018 |റിക്കി കെജ് |ഔട്ട്സ്റ്റാന്റിങ് മ്യൂസിക്കൽ ആൻഡ് ഹുമനിറ്റേറിയൻ അച്ചീവ്മെന്റ് |കാനഡ ഹൗസ് ഓഫ് കോമൺസ് | {{won}} | |- | rowspan="9" |2019 | rowspan="9" |റിക്കി കെജ് |ഇന്റർഫൈത്ത് ലീഡർഷിപ്പ് അവാർഡ് |വിശ്വ ശാന്തോ പദം | {{won}} |- |"വൺ വിത്ത് എർത്ത് സോങ്" |17 മത് ഇൻഡിപെന്റന്റ് മ്യൂസിക്ക് അവാർഡ്സ് |{{Nom}} |<ref>{{Cite web|url=https://independentmusicawards.com/17th-independent-music-awards-nominees/|title=The 17th Independent Music Awards Nominees & Winners|access-date=2022-04-07|archive-date=2020-10-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20201020143933/https://independentmusicawards.com/17th-independent-music-awards-nominees/|url-status=dead}}</ref> |- |മൈ എർത്ത് സോങ്സ് |UN SDG ആക്ഷൻ അവാർഡ്സ് |ഫൈനലിസ്റ്റ് |<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/visakhapatnam/ricky-kej-nominated-for-un-sdg-action-awards/articleshow/69087128.cms|title=Ricky Kej nominated for UN SDG Action Awards|access-date=2020-11-17|date=29 April 2019|website=The Times of India|language=en}}</ref> |- |"വൺ വിത്ത് എർത്ത് സോങ്" |ഇൻഡീ ഷോർ ഫെസ്റ്റ് |ഫൈനലിസ്റ്റ് |<ref>{{Cite web|url=https://indieshortfest.com/2019/01/01/one-with-earth-song/|title=One With Earth Song|access-date=2020-11-17|last=Fest|first=Indie Short|date=2019-01-02|website=Indie Short Fest|language=en-US}}</ref> |- |"വൺ വിത്ത് എർത്ത് സോങ്" |ചിനീമാജിക് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ | {{won}} | |- |"വൺ വിത്ത് എർത്ത് സോങ്" |ഷാഹു അന്താരാഷ്ട്ര ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ (SIFF) | {{won}} | |- |"വൺ വിത്ത് എർത്ത് സോങ്" |കൾട്ട് ക്രിറ്റിക് മൂവി അവാർഡ്സ് | {{won}} |<ref>{{Cite web|url=http://cinemagicfilmfestawards.homestead.com/awards-2019c.html|title=Awards-2019|access-date=2020-11-17|website=cinemagicfilmfestawards.homestead.com}}</ref> |- |ബ്രീത്ത് ലൈഫ് |ഷാഹു അന്താരാഷ്ട്ര ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ (SIFF) | {{won}} | |- |സിറ്റിസൺ എക്സ്ട്ര ഓർഡിനറി അവാർഡ് |റോട്ടറി ക്ലബ് | {{won}} | |- | rowspan="3" |2020 | rowspan="3" |റിക്കി കെജ് |GQ ഹീറൊ |GQ മാഗസിൻ | {{won}} |<ref>{{Cite web|url=https://www.gqindia.com/get-smart/content/gq-heroes-ricky-kej|title=GQ Heroes: Ricky Kej|access-date=2020-11-17|date=19 October 2020|website=GQ India|language=en-IN}}</ref> |- |കമ്മ്യൂണിറ്റി സർവ്വീസസ് ആർ ആൻഡ് കൾച്ചർ അവാർഡ് |ഇന്ത്യ ആസ്ട്രേലിയ ബിസിനസ് ആൻഡ് കമ്മ്യൂണിറ്റി അവാർഡ്സ് (IABCA) |ഫൈനലിസ്റ്റ് | |- |ഇന്ത്യ ആസ്ട്രേലിയ ഇംപാക്റ്റ് അവാർഡ്സ് |ഇന്ത്യ ആസ്ട്രേലിയ ബിസിനസ് ആൻഡ് കമ്മ്യൂണിറ്റി അവാർഡ്സ് (IABCA) |Finalist | |- |2022 |റിക്കി കെജ് / സ്റ്റിവർട്ട് കോപ്പ്ലാന്റ് |ഡിവൈൻ ടൈഡ്സ് |മികച്ച ന്യൂ എഝ് ആൽബത്തിനുള്ള [[ഗ്രാമി പുരസ്കാരം]] | {{won}} |<ref> https://www.grammy.com/news/2022-grammys-complete-winners-nominees-nominations-list </ref> |} == ഡിസ്ക്കോഗ്രാഫി == === ആൽബങ്ങൾ === {| class="wikitable" !പേര് ! വർഷം ! റെക്കോർഡ് ലേബൽ |- | ഡിവൈൻ ടൈഡ്സ് (സ്റ്റുവർട്ട് കോപ്‌ലാൻഡിനൊപ്പം) | 2021 | |- | വൈൾഡ് കർണാടക | 2020 | റിക്കി കെജ് റെക്കോർഡ്സ് |- | മാൻ മേ അമൻ | 2020 | മർച്ചന്റ് റെക്കോർഡ്സ് |- | മൈ എർത്ത് സോങ്സ് | 2020 | യൂണിവേഴ്സൽ മ്യൂസിക് |- | എക് | 2020 | BToS പ്രൊഡക്ഷൻസ് |- | ശിവ (റിക്കി കെജ് ഇന്ത്യയിൽ തത്സമയം | 2018 | സ്ട്രം എന്റർടൈൻമെന്റ് |- | എർത്ത് ലവ്: മ്യൂസിക്ക് ഫോർ റിലാക്സേഷൻ | 2017 | റവലൂഷൻ സ്റ്റുഡിയോസ് |- | എപിക് ട്രെയിലർ സംഗീതം | 2017 | റവലൂഷൻ സ്റ്റുഡിയോസ് |- | ശാന്തി സംസാര | 2015 | സീ മ്യൂസിക് |- | വിൻഡ്സ് ഓഫ് സംസാര | 2014 | ലിസൺ 2 ആഫ്രിക്ക |- | ബല്ലാഡ് ഓഫ് മായ | 2013 | റിക്കി കെജ് റെക്കോർഡ്സ് |- | ഫയറി ഡ്രംസ് വോളിയം 2 | 2013 | ഇഎംഐ-വിർജിൻ |- | ശാന്തി ഓർക്കസ്ട്ര | 2013 | റിക്കി കെജ് റെക്കോർഡ്സ് |- | കാമസൂത്ര ലോഞ്ച് - ഡീലക്സ് പതിപ്പ് | 2013 | വാരീസ് സരബന്ദേ |- | ബോളിവുഡ് ഇൻ ദ ക്ലബ് | 2012 | ഇഎംഐ-വിർജിൻ |- | പഞ്ചാബി ഇൻ ദ ക്ലബ് | 2012 | ഇഎംഐ-വിർജിൻ |- | മെസ്മെറൈസിങ് സന്തൂർ | 2012 | ഇഎംഐ-വിർജിൻ |- | ഫയറി ഡ്രംസ് വോളിയം 1 | 2011 | ഇഎംഐ-വിർജിൻ |- | അർബൻ ഗ്രോവ്സ് സൗത്ത് ഇന്ത്യ | 2011 | ഇഎംഐ-വിർജിൻ |- | മെസ്മെറൈസിങ് ഫ്ലൂട്ട് | 2011 | ഇഎംഐ-വിർജിൻ |- | കാമസൂത്ര ലോഞ്ച് 2 | 2008 | യൂണിവേഴ്സൽ മ്യൂസിക് |- | കാമസൂത്ര ലോഞ്ച് | 2007 | ഫ്രീ സ്പിരിറ്റ് റെക്കോർഡ്സ് |- | കമ്മ്യൂണിക്കേറ്റീവ് ആർട്ട് | 2004 | ഫ്രീ സ്പിരിറ്റ് റെക്കോർഡ്സ് |} === [[കന്നഡ]] സിനിമാ സൗണ്ട് ട്രാക്കുകൾ === * ''ആക്സിഡന്റ്'' – (സിനിമ OST- ആനന്ദ് ഓഡിയോ - ഇന്ത്യ) * ''വെങ്കട ഇൻ സങ്കട'' (സിനിമ OST- ആനന്ദ് ഓഡിയോ- ഇന്ത്യ) * ''ക്രേസി കുടുംബ'' (ഫിലിം OST- ടൈംസ് മ്യൂസിക്- ഇന്ത്യ) === തിരഞ്ഞെടുത്ത സമാഹാരങ്ങൾ === * ആശാ വാലി ധൂപ് (2006) * മുംബൈ സ്പിരിറ്റ് (2007) * കഫേ ഗോവ (2007) * റിലാക്സേഷൻ ഡെയിലേഴ്സ് (2007) * ദൂഷ പ്രൊജക്റ്റ് (2008) * ഹാങ്‌സോ ലേക്ക് (2008) * ഇന്ത്യൻ സെൻ (2008) * വോക്സ് ഡെൽ ടെയർ (2009) * ചില്ലൗട്ട് ബോംബെ II (2010) * ചില്ലൗട്ട് ലോഞ്ച് ക്ലാസിക്ക്സ് (2010) * ഡാൻസ് ദി ഗോൾഡൻ ഇയേഴ്സ് (2010) * ബോളിവുഡ് റീമിക്സ്ഡ് (2010) * മാസ്റ്റേഴ്സ് ഓഫ് ഫ്യൂഷൻ (2011) * ബെസ്റ്റ് ഓഫ് 2011–12 ഫ്യൂഷൻ (2012) * ചില്ലൗട്ട് ഫ്ലൂട്ട് (2012) * ബെസ്റ്റ് ഓഫ് ഫ്യൂഷൻ- ഇന്ത്യൻ സ്പിരിറ്റ് (2012) * പാർട്ടി ഡ്രംസ് (2013) * ഗ്രേസ് - പോൾ അവ്ജെറിനോസ് (2015) * അയാഹുവാസ്‌ക ഡ്രീംസ് - സിറോ ഹർത്താഡോ (2015) * ലവ് ലാംഗ്വേജ് - വൂട്ടർ കെല്ലർമാൻ (2015) * സിംഫണിക് സോവെറ്റോ - വൂട്ടർ കെല്ലർമാൻ, സോവെറ്റോ ഗോസ്പൽ ക്വയർ (2017) * ഇല - ദി എർത്ത് സിംഫണി (2020) == അവലംബം == {{Reflist}} == ഇതും കാണുക == * [[Jingle|ജിംഗിൾ]] * [[Music award|സംഗീത അവാർഡ്]] * [[New-age music|ന്യൂ ഏജ് സംഗീതം]] * [[Safe listening|സുരക്ഷിതമായ ശ്രവണം]] [[വർഗ്ഗം:ഗ്രാമി പുരസ്കാര ജേതാക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]] [[വർഗ്ഗം:1981-ൽ ജനിച്ചവർ]] 9qf9b2h6771uvn3vatc126msoeptj5r 0 568893 4617055 4449823 2026-05-03T21:59:26Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617055 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Via Campesina}}{{Infobox organization |name = La Vía Campesina |image = La Vía Campesina logo.png |image_border = |size = 150px |alt = <!-- alt text; see [[WP:ALT]] --> |caption = |map = |msize = <!-- map size, optional, default 200px --> |malt = <!-- map alt text --> |mcaption = |abbreviation = LVC |motto = ''Globalizing hope, globalizing the struggle!'' |type = [[Non-governmental organization|NGO]], [[International nongovernmental organization|INGO]] |purpose = International Peasants Movement <!-- |image = ViaCampesinaMembersMap.svg --> <!-- |caption = {{legend0|#008000|Country with a member organization of La Vía Campesina}} --> |focus = [[Peasant]]'s [[Peasants' rights|rights]], [[Farmer]]'s [[Farmers rights|rights]], [[Food sovereignty]] |established = [[1993]] ([[Mons]], [[Belgium]]) |headquarters = [[Harare]], [[Zimbabwe]] |location = |leader_title = General Coordinator |leader_name = [[Elizabeth Mpofu]] |key_people = [[Elizabeth Mpofu]], [[Rajeev Patel]], [[José Bové]], [[Rafael Alegría]], [[Guy Kastler]], [[Saraiva Fernandes]] |area_served = Worldwide |membership = 182 organisations, in 81 countries<ref name="Members">{{Cite web |url=https://viacampesina.org/en/wp-content/uploads/sites/2/2018/03/List-of-members.pdf |title='''Members of La Via Campesina''' as of 2018 |access-date=2022-04-20 |archive-date=2021-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210819071802/https://viacampesina.org/en/wp-content/uploads/sites/2/2018/03/List-of-members.pdf |url-status=dead }}</ref> |website = [https://viacampesina.org viacampesina.org] }} 1993-ൽ ബെൽജിയത്തിലെ മോൺസിൽ സ്ഥാപിതമായ ഒരു അന്താരാഷ്‌ട്ര കർഷക സംഘടനയാണ് '''ലാ വിയ കാംപെസിന''' (സ്പാനിഷ് ഭാഷയിൽ നിന്ന്: ലാ വിയാ ക്യാമ്പെസിന, ലിറ്റ്.  'ദ പെസന്റ്‌സ് വേ'). ഇത് 81 രാജ്യങ്ങളിലായി 182 സംഘടനകൾ ചേർന്ന് രൂപീകരിച്ചു.<ref name="Members" /> "[[ഏഷ്യ]], [[ആഫ്രിക്ക]], [[അമേരിക്ക]], [[യൂറോപ്പ്]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ചെറുകിട, ഇടത്തരം ഉൽപാദകർ, കർഷകത്തൊഴിലാളികൾ, ഗ്രാമീണ സ്ത്രീകൾ, തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങൾ എന്നിവരുടെ കർഷക സംഘടനകളെ ഏകോപിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര പ്രസ്ഥാനമായി സ്വയം വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു."<ref name=":1">"Global Small-Scale Farmers' Movement Developing New Trade Regimes", [[Food First]] ''News & Views'', Volume 28, Number 97 Spring/Summer 2005, p.2.</ref> കുടുംബ-കൃഷി അധിഷ്ഠിത സുസ്ഥിര കൃഷിക്ക് വേണ്ടി വാദിക്കുന്ന വിയ കാംപെസിന, "ഭക്ഷണ പരമാധികാരം" എന്ന പദം ഉപയോഗിച്ച ഗ്രൂപ്പായിരുന്നു.<ref name=":1" /> വിത്തിനുള്ള കർഷകന്റെ അവകാശം സംരക്ഷിക്കുന്നതിനും സ്ത്രീകൾക്കെതിരായ അതിക്രമങ്ങൾ തടയുന്നതിനും കാർഷിക പരിഷ്കരണത്തിനും പൊതുവെ കർഷകരുടെ അവകാശങ്ങൾ അംഗീകരിക്കുന്നതിനുമായി ലാ വിയ കാംപെസിന കാമ്പെയ്‌നുകൾ നടത്തുന്നു.<ref>Borras Jr., Saturnino M. "La Vía Campesina and its Global Campaign for Agrarian Reform.." ''Journal of Agrarian Change'' 8, no. 2/3 (April 2008): 258-289.</ref> == ചരിത്രം == === പശ്ചാത്തലവും സമീപനവും === [[File:ViaCampesinaMembersMap.svg|thumb|right|{{legend0|#008000| La Vía Campesina അംഗ സംഘടനയുള്ള രാജ്യങ്ങളുടെ ഭൂപടം]] 1980-കളിൽ ഗവൺമെന്റുകൾ ഗ്രാമീണ നാട്ടിൻപുറങ്ങളിൽ ഇടപെടുന്നത് കുറവായിരുന്നു. ഇത് കർഷകരുടെ സംഘടനകളുടെ മേലുള്ള കോർപ്പറേറ്റ് നിയന്ത്രണം ദുർബലപ്പെടുത്തി. കാർഷിക ജീവിതം കൂടുതൽ ബുദ്ധിമുട്ടാക്കി. <ref name=":5">{{Cite journal|url = https://semanticscholar.org/paper/f0ebd26ba9e1891ade9ae0457d34285a6c5a00e1|title = La Vía Campesina: the birth and evolution of a transnational social movement|last1 = Martínez-Torres|first1 = María Elena|date = 2010|journal = The Journal of Peasant Studies|doi = 10.1080/03066150903498804|last2 = Rosset|first2 = Peter |volume=37 |pages=149–175|s2cid = 143767689}}</ref>തൽഫലമായി, ദേശീയ കർഷക ഗ്രൂപ്പുകൾ ലാറ്റിനമേരിക്കയിൽ തുടങ്ങി ആഗോള തലത്തിൽ തുടങ്ങി അന്തർദേശീയ സംഘടനകളുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കാൻ തുടങ്ങി.<ref name=":5" /> 1990-കളിൽ ഉടലെടുത്ത പുതിയ അവകാശ വാദത്തിൽ നിന്നാണ് കർഷകരുടെ അവകാശ പ്രസ്ഥാനം ഉടലെടുത്തത്. അക്കാലത്ത്, മനുഷ്യാവകാശങ്ങളും വികസന അജണ്ടകളും സംയോജിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. അത് രാഷ്ട്രീയ, പൗരാവകാശങ്ങളിൽ നിന്ന് സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവുമായ അവകാശങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തി വികസിപ്പിച്ചു.<ref name=":0" /> ആഗോള സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രത്തിലെ നവലിബറലിസത്തിന്റെ ആധിപത്യ പ്രത്യയശാസ്ത്രത്തെ വെല്ലുവിളിക്കാനും ലോകമെമ്പാടുമുള്ള തൊഴിലാളികളുടെ അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്ന ബദലുകൾ കണ്ടെത്താനും കർഷക പ്രസ്ഥാനം നീങ്ങി.<ref name=":0">{{cite journal | last1 = Shawki | first1 = Noha | year = 2014 | title = New Rights Advocacy and the Human Rights of Peasants: La Via Campesina and the Evolution of New Human Rights Norms | journal = Journal of Human Rights Practice | volume = 6 | issue = 2| page = 311 | doi = 10.1093/jhuman/huu009 }}</ref> ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറംകണ്ണികൾ== * [http://www.viacampesina.org/en/ Vía Campesina] English-language home page * [http://tv.viacampesina.org/We-are-la-Via-Campesina-776 We are La V'''í'''a Campesina] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170727063419/https://tv.viacampesina.org/We-are-la-Via-Campesina-776 |date=2017-07-27 }} video of presentation * [https://viacampesina.org/en/member-organisations-of-la-via-campesina-updated-2018/ List of Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220420044424/https://viacampesina.org/en/member-organisations-of-la-via-campesina-updated-2018/ |date=2022-04-20 }} * [http://viacampesina.net/downloads/PDF/EN-3.pdf Declaration of Rights of Peasants - Women and Men] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181012165109/https://viacampesina.net/downloads/PDF/EN-3.pdf |date=2018-10-12 }} * [http://viacampesina.org/downloads/pdf/policydocuments/POLICYDOCUMENTS-EN-FINAL.pdf La Vía Campesina Policy Documents] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120404121819/http://www.viacampesina.org/downloads/pdf/policydocuments/POLICYDOCUMENTS-EN-FINAL.pdf |date=2012-04-04 }} * [http://www.nyeleni.org/ International Nyeleni Newsletter, voice of the Food Sovereignty movement], in which V'''í'''a Campesina is involved * [https://viacampesina.org/en/wp-content/uploads/sites/2/2016/10/La%20Via%20Campesina%20Trifold%20Brochure%20%20l%20%20EN%20Final%20Print-ready.pdf Organisational Brochure Edition 2016] * [https://web.archive.org/web/20090513054334/http://www.waronwant.org/overseas-work/food-justice/via-campesina War on Want's V'''í'''a Campesina project page] * [https://www.tni.org/en/archives/know/79 V'''í'''a Campesina: an evolving transnational social movement] on the website of the [[Transnational Institute]] * [http://www.democracynow.org/2010/12/8/thousands_march_in_cancn_at_la Thousands March in Cancún at La V'''í'''a Campesina’s "Global Day of Action for Climate Justice"], video report by [[Democracy Now!]] {{Green politics}} {{Environmentalism}} {{Authority control}} {{Portal bar|Environment|Ecology|Society|Earth sciences|Politics|Agriculture|Food}} [[വർഗ്ഗം:പരിസ്ഥിതിസംരക്ഷണ സംഘടനകൾ]] 3r1gg9ijg060z3sb2orssutc5jj9nnh 0 569377 4617042 4559733 2026-05-03T18:13:56Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617042 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Ridhima Pandey}}{{Infobox person | name = Ridhima Pandey | image = RidhimaProff.jpg | birth_date = | nationality = Indian | occupation = Student and environmental activist | father = Dinesh Pandey | awards = BBC's 100 women 2020 }} കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിനെതിരായ നടപടിക്ക് വേണ്ടി വാദിക്കുന്ന ഇന്ത്യയിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ഇന്ത്യൻ പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകയാണ് '''റിധിമ പാണ്ഡെ''' (2008)<ref>{{Cite web |date=2022-01-12 |title=National Youth Day 2022: Honouring the Young Activists of India |url=https://thecsrjournal.in/young-activists-youth-icons-india/ |access-date=2022-04-09 |website=The CSR Journal |language=en-GB}}</ref>. അവരെ [[ഗ്രേത്ത തൂൻബായ്|ഗ്രെറ്റ തൻബർഗിനോട്]] ഉപമിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref name="business-standard.com">{{Cite news|url=https://www.business-standard.com/about/who-is-ridhima-pandey |title=Who Is Ridhima Pandey |work=Business Standard India |access-date=23 April 2020}}</ref> അവർക്ക് ഒമ്പത് വയസ്സുള്ളപ്പോൾ, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തെ ചെറുക്കാൻ വേണ്ടത്ര നടപടികൾ കൈക്കൊള്ളാത്തതിന് ഇന്ത്യൻ സർക്കാരിനെതിരെ അവർ ഒരു കേസ് ഫയൽ ചെയ്തു.<ref name="Independent-01Apr17" /> കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിക്കെതിരെ നടപടിയെടുക്കുന്നതിൽ പല രാജ്യങ്ങളും പരാജയപ്പെട്ടതിനെതിരെ, മറ്റ് നിരവധി യുവ കാലാവസ്ഥാ പ്രവർത്തകരോടൊപ്പം [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ]]യിൽ പരാതി നൽകിയവരിൽ ഒരാളായിരുന്നു അവർ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://earthjustice.org/blog/2019-september/greta-thunberg-young-people-petition-UN-human-rights-climate-change|title=earthjustice.org|access-date=26 April 2020}}</ref> == പശ്ചാത്തലം == പാണ്ഡെ താമസിക്കുന്നത് ഉത്തരേന്ത്യയിലെ ഒരു സംസ്ഥാനമായ ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ ഹരിദ്വാറിലാണ്<ref>{{Cite web |title=Community Archives |url=https://www.thealliancecenter.org/blog/category/community/ |access-date=2022-04-09 |website=Alliance Center |language=en-US |archive-date=2022-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220419172428/https://www.thealliancecenter.org/blog/category/community/ |url-status=dead }}</ref>. കാലാവസ്ഥാ പ്രവർത്തകനും കൂടാതെ 16 വർഷമായി ഉത്തരാഖണ്ഡിൽ ഈ പദവിയിൽ ജോലി ചെയ്തിട്ടുള്ള വൈൽഡ് ലൈഫ് ട്രസ്റ്റ് ഇന്ത്യയിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന ദിനേശ് പാണ്ഡെയുടെയും ഉത്തരാഖണ്ഡിൽ വനം വകുപ്പിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന വിനിത പാണ്ഡെയുടെയും മകളാണ്. <ref>{{Cite web |title=Ridhima Pandey |url=https://xynteo.com/our-work/xynteo-exchange/xynteo-exchange-2019/speakers/ridhima-pandey |access-date=2022-04-09 |website=xynteo.com |language=en |archive-date=2022-11-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221122130620/https://xynteo.com/our-work/xynteo-exchange/xynteo-exchange-2019/speakers/ridhima-pandey |url-status=dead }}</ref><ref name=Independent-01Apr17>{{Cite web|url=http://www.independent.co.uk/environment/nine-ridhima-pandey-court-case-indian-government-climate-change-uttarakhand-a7661971.html|title=Meet the nine-year-old girl who is suing the Indian Government over climate change|date=1 April 2017|website=The Independent|language=en|access-date=23 April 2020}}</ref> കഴിഞ്ഞ മൂന്ന് വർഷമായി പാണ്ഡെയുടെ ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ വീടിനെ പ്രതികൂല കാലാവസ്ഥയിൽ ബാധിച്ചപ്പോൾ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തോടുള്ള അവരുടെ താൽപ്പര്യം ആരംഭിച്ചു. 2013-ൽ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിലും മണ്ണിടിച്ചിലിലും 1000-ലധികം ആളുകൾ മരിച്ചു.<ref>{{Cite news |agency=Associated Press|url=https://www.theguardian.com/world/2013/jun/24/india-uttarakhand-floods-rescue-death-toll|title=India's death toll in aftermath of floods reaches 1,000|date=24 June 2013|work=The Guardian|access-date=2020-04-23|language=en-GB|issn=0261-3077}}</ref> ഏകദേശം 100,000 ആളുകളെ ഈ മേഖലയിൽ നിന്ന് ഒഴിപ്പിക്കേണ്ടി വന്നു.<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-23093839|title=Many still stranded in India floods|date=28 June 2013|work=BBC News|access-date=23 April 2020|language=en-GB}}</ref> കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം ഇന്ത്യയിലെ ജലവിതരണത്തിൽ സമ്മർദ്ദം വർദ്ധിപ്പിക്കുമെന്ന് ലോകബാങ്ക് പറയുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.worldbank.org/en/news/feature/2013/06/19/india-climate-change-impacts|title=India: Climate Change Impacts|website=World Bank|language=en|access-date=23 April 2020}}</ref> == കാലാവസ്ഥാ ആക്ടിവിസം == === ഇന്ത്യൻ സർക്കാരിനെതിരെ നിയമനടപടി === ഒമ്പതാം വയസ്സിൽ, [[പാരീസ് ഉടമ്പടി]]യിൽ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിനെതിരായ കാര്യമായ നടപടികൾ സ്വീകരിച്ചിട്ടില്ലെന്നതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പാണ്ഡെ ഇന്ത്യൻ സർക്കാരിനെതിരെ ഒരു കേസ് ഫയൽ ചെയ്തു. പരിസ്ഥിതി കേസുകൾ മാത്രം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന 2010-ൽ സ്ഥാപിതമായ ദേശീയ ഹരിത ട്രൈബ്യൂണലിൽ (NGT) ഈ കേസ് സമർപ്പിച്ചു. കാർബൺ ബഹിർഗമനം കുറയ്ക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു പദ്ധതി തയ്യാറാക്കാനും കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന്റെ ആഘാതം തടയാൻ രാജ്യവ്യാപകമായി ഒരു പദ്ധതി തയ്യാറാക്കാനും പാണ്ഡെ സർക്കാരിനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു.<ref name=Independent-01Apr17 /> ദി ഇൻഡിപെൻഡന്റിനു നൽകിയ അഭിമുഖത്തിൽ. പാണ്ഡെ പറയുന്നു: <blockquote>“തീവ്രമായ കാലാവസ്ഥാ സാഹചര്യങ്ങൾക്ക് കാരണമാകുന്ന ഹരിതഗൃഹ വാതക ഉദ്‌വമനം നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനും കുറയ്ക്കുന്നതിനുമുള്ള നടപടികൾ സ്വീകരിക്കുന്നതിൽ എന്റെ സർക്കാർ പരാജയപ്പെട്ടു. ഇത് എന്നെയും ഭാവി തലമുറയെയും ബാധിക്കും. ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളുടെ ഉപയോഗം കുറയ്ക്കാൻ എന്റെ രാജ്യത്തിന് വലിയ സാധ്യതയുണ്ട്, ഗവൺമെന്റിന്റെ നിഷ്‌ക്രിയത്വം കാരണം ഞാൻ ദേശീയ ഹരിത ട്രൈബ്യൂണലിനെ സമീപിച്ചു."<ref name=Independent-01Apr17 /></blockquote> എൻജിടി അവളുടെ ഹർജി തള്ളിക്കളഞ്ഞു, അത് പരിസ്ഥിതി ഉടമ്പടിയുടെ മൂല്യനിർണ്ണയത്തിന് കീഴിലാണെന്ന് പ്രസ്താവിച്ചു.<ref name=business-standard.com /> === ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ പരാതി === ഓസ്ലോയിലേക്ക് പോകാനുള്ള നോർവീജിയൻ വിസയ്ക്കുള്ള അപേക്ഷയിൽ, യുവ കാലാവസ്ഥാ പ്രവർത്തകർക്കുള്ള ഒരു സംഘടനയെക്കുറിച്ച് അവർ കേട്ടു. അവർ സംഘടനയെ സമീപിച്ചു, 2019-ലെ യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസ് ക്ലൈമറ്റ് ആക്ഷൻ ഉച്ചകോടിക്കായി ന്യൂയോർക്കിലേക്ക് പോകാൻ അവർ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name=":1">{{Cite magazine|agency=Press Trust of India |date=September 27, 2019 |title=India's Greta Thunberg: All about 11-year-old climate activist Ridhima Pandey|url=https://www.indiatoday.in/education-today/gk-current-affairs/story/ridhima-pandey-indian-climate-activist-greta-thunberg-1603977-2019-09-27|access-date=2021-04-20|magazine=India Today|language=en}}</ref> ഉച്ചകോടിക്കിടെ, 23 സെപ്റ്റംബർ 2019. പാണ്ഡെ, ഗ്രെറ്റ തുൻബെർഗ്, അയഖ മെലിതാഫ, അലക്‌സാൻഡ്രിയ വില്ലസെനോർ എന്നിവരുൾപ്പെടെ മറ്റ് 15 കുട്ടികൾക്കൊപ്പം [[അർജന്റീന]], [[ബ്രസീൽ]], [[ജർമ്മനി]], [[ഫ്രാൻസ്]], [[തുർക്കി]] എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിയെ വേണ്ടത്ര കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിൽ പരാജയപ്പെട്ട് കുട്ടികളുടെ അവകാശങ്ങൾ സംബന്ധിച്ച കൺവെൻഷൻ ലംഘിച്ചുവെന്ന് ആരോപിച്ച് കുട്ടികളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കായുള്ള ഐക്യരാഷ്ട്ര സമിതിക്ക് പരാതി നൽകി.<ref name="childrenvsclimatecrisis">{{Cite web|title=#ChildrenVsClimateCrisis|url=https://childrenvsclimatecrisis.org/|access-date=23 April 2020|website=childrenvsclimatecrisis.org|archive-date=2021-04-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20210422162859/https://childrenvsclimatecrisis.org/|url-status=dead}}</ref><ref name=":0"/> 2021-ൽ കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിയെ ആഗോള തലത്തിൽ 3 അടിയന്തരാവസ്ഥയായി പ്രഖ്യാപിക്കാൻ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സെക്രട്ടറി ജനറൽ [[അന്റോണിയോ ഗുട്ടെർസ്|അന്റോണിയോ ഗുട്ടെറസിന്]] നിയമപരമായ നിവേദനം അയച്ചു.<ref>{{Cite web |date=2021-11-10 |title=Youth activists petition UN to declare ‘systemwide climate emergency’ |url=https://www.theguardian.com/environment/2021/nov/10/youth-activists-petition-un-to-declare-systemwide-climate-emergency |access-date=2022-04-09 |website=the Guardian |language=en}}</ref> == അവലംബം== <references /> {{authority control}} [[വർഗ്ഗം:കാലാവസ്ഥാ പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:ബി.ബി.സി. 100 സ്ത്രീകൾ]] dyjte4v5z7l4c0dla8ah5mox5egrmdr 0 570300 4617086 4611415 2026-05-04T03:06:53Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617086 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = Starr_030405-0044_Paspalum_scrobiculatum.jpg |image2 = Kodo Millet in Chhattisgarh.jpg |genus = Paspalum |species = scrobiculatum |authority = L. |synonyms = ''Panicum frumentaceum'' <small>Rottb.</small> }} സാധാരണയായി '''കോഡോ മില്ലറ്റ്''' അല്ലെങ്കിൽ '''കോഡാ മില്ലറ്റ്''' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു മില്ലറ്റ് ആണ് '''വരക്''' ('''''Paspalum scrobiculatum).'''''<ref name="nature1898">A. E. Grant (1898), "Poisonous Koda millet". Letter to ''Nature'', volume 57, page 271.</ref> <ref name="us1917">Harry Nelson Vinall(1917), ''Foxtail Millet: Its Culture and Utilization in the United States''. Issue 793 of ''Farmers' bulletin'', U.S. Department of Agriculture. 28 pages.</ref> <ref name="sab2009">{{Cite journal|last=Sabelli|first=Paolo A.|last2=Larkins|first2=Brian A.|title=The Development of Endosperm in Grasses|journal=Plant Physiology|publisher=American Society of Plant Biologists (ASPB)|volume=149|issue=1|year=2009|issn=0032-0889|doi=10.1104/pp.108.129437|pages=14–26|pmid=19126691|pmc=2613697}}</ref> ഇത് പ്രധാനമായും നേപ്പാളിൽ വളരുന്ന ഒരു വാർഷിക ധാന്യമാണ്. ('''[[മുത്താറി|കോഡോ]]''' (ഫിംഗർ മില്ലറ്റ്, ''[[മുത്താറി|എല്യൂസിൻ കൊറക്കാന]]''-യുമാറി മാറിപ്പോകരുത് ) <ref>{{Cite journal|last=Bastola|date=2015-06-25|doi=10.3126/ijasbt.v3i2.12413|pages=285–290|issue=2|volume=3|journal=International Journal of Applied Sciences and Biotechnology|url=https://www.nepjol.info/index.php/IJASBT/article/view/12413|title=Phenotypic Diversity of Nepalese Finger Millet (Eleusine coracana (L.) Gaertn.) Accessions at IAAS, Rampur, Nepal|first5=K.|first=Biswash Raj|last5=Baral|first4=S.K.|last4=Ghimire|first3=B.R.|last3=Ojha|first2=M.P.|last2=Pandey|issn=2091-2609}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.bioversityinternational.org/fileadmin/user_upload/Released_and_promising_crop_varieties.pdf|title=Released and promising crop varieties for mountain agriculture in Nepal|last=LI-BIRD|date=2017}}</ref> ഇന്ത്യ, ഫിലിപ്പീൻസ്, ഇന്തോനേഷ്യ, വിയറ്റ്നാം, തായ്‌ലൻഡ്, പശ്ചിമാഫ്രിക്ക തുടങ്ങി ഇത് ഉത്ഭവിച്ച സ്ഥലങ്ങളിലും കൃഷി ചെയ്യുന്നുണ്ട്. ഒരു പ്രധാന ഭക്ഷ്യ സ്രോതസ്സായി വളർത്തുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ഡെക്കാൻ പീഠഭൂമി ഒഴികെയുള്ള മിക്ക പ്രദേശങ്ങളിലും ഇത് ഒരു ചെറിയ വിളയായാണ് വളരുന്നത്.<ref>|"Millets". Earth360. (2010-13). http://earth360.in/web/Millets.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140209154135/http://www.earth360.in/web/Millets.html |date=2014-02-09 }}</ref> വരൾച്ചയെ അതിജീവിക്കാൻ ശേഷിയുള്ളതും മറ്റ് വിളകൾ നിലനിൽക്കാത്തതുമായ നാമമാത്രമായ മണ്ണിൽ അതിജീവിക്കാൻ കഴിയുന്നതും ഹെക്ടറിൽ 450-900 കിലോഗ്രാം വരെ ഉൽപ്പാദനം ലഭിക്കുന്നതുമായ വളരെ കാഠിന്യമുള്ള വിളയാണിത്.<ref name="fao"/> ആഫ്രിക്കയിലെയും മറ്റിടങ്ങളിലെയും ഉപജീവന കർഷകർക്ക് പോഷകം ലഭിക്കുന്ന ഭക്ഷണം നൽകാൻ കോഡോ മില്ലറ്റിന് വലിയ കഴിവുണ്ട്. [[തെലുഗു ഭാഷ|തെലുഗു ഭാഷയിൽ]] ''അരികേളു'' എന്നും [[തമിഴ്|തമിഴിൽ]] ''വരക്'' എന്നും [[മലയാളം|മലയാളത്തിൽ]] ''വരക്'' എന്നും [[കന്നഡ|കന്നഡയിൽ]] ''അർക്ക'' എന്നും [[ഹിന്ദി|ഹിന്ദിയിൽ]] ''കോദ്ര'' എന്നും [[പഞ്ചാബി ഭാഷ|പഞ്ചാബിയിൽ]] ''ബജ്ര'' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. == വിവരണം == കോഡോ മില്ലറ്റ് ഏകദേശം നാലടി ഉയരത്തിൽ വളരുന്നു.<ref>"Kodomillet". United States Department of Agriculture. (No date given, accessed November 11, 2013). http://plants.usda.gov/core/profile?symbol=Pasc6 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210425003250/https://plants.usda.gov/core/profile?symbol=PASC6 |date=2021-04-25 }}</ref> ഇതിന് ഒരു പൂങ്കുലയുണ്ട്, അത് 4-9 വരെ 4-6 [[റെസീം|റസീമുകൾ]] ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നു&nbsp;സെ.മീ. അതിന്റെ നേർത്ത, ഇളം പച്ച ഇലകൾ 20 മുതൽ 40 സെന്റീമീറ്റർ വരെ നീളത്തിൽ വളരുന്നു. ഇത് ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന വിത്തുകൾ വളരെ ചെറുതും ദീർഘവൃത്താകൃതിയിലുള്ളതുമാണ്, ഏകദേശം 1.5 മില്ലീമീറ്റർ വീതിയും 2 മില്ലീമീറ്റർ നീളവും ഇതിനുണ്ട്. വിത്തിന്റെ നിറം ഇളം തവിട്ട് മുതൽ ഇരുണ്ട ചാരനിറം വരെയാണ്. കോഡോ മില്ലറ്റിന് ആഴം കുറഞ്ഞ വേരുകളാണ് ഉള്ളത്. ഇത് ഇടവിളകൾക്ക് അനുയോജ്യമാണ്. <ref name="fao"/> == ചരിത്രം, ഭൂമിശാസ്ത്രം == [[പ്രമാണം:Paspalum_commersonii_at_Peradeniya_Royal_Botanical_Garden.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| പെരഡെനിയ റോയൽ ബൊട്ടാണിക്കൽ ഗാർഡനിൽ]] ''പാസ്പാലം scrobiculatum var. scrobiculatum'' ഇന്ത്യയിൽ ഒരു പ്രധാന വിളയായി വളരുന്നു, അതേസമയം ''Paspalum scrobiculatum var.'' ''commersonii'' ആഫ്രിക്കയിലെ തദ്ദേശീയമായ വന്യ ഇനമാണ്. <ref name="fao"/> പശുപ്പുല്ല്, നെല്ല് പുല്ല്, ഡിച്ച് മില്ലറ്റ്, നേറ്റീവ് പാസ്പാലം അല്ലെങ്കിൽ ഇന്ത്യൻ ക്രൗൺ ഗ്രാസ് എന്നിങ്ങനെ അറിയപ്പെടുന്ന കോഡോ മില്ലറ്റ് ഉഷ്ണമേഖലാ ആഫ്രിക്കയിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്, ഇത് 3000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഇന്ത്യയിൽ വളർത്തിയെടുത്തതാണെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>"Kodo millet". International Crop Research Institute for the Semi-Arid Tropics. (December 4, 2013). http://www.icrisat.org/crop-kodomillet.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131211223005/http://www.icrisat.org/crop-kodomillet.htm|date=2013-12-11}}</ref> ഇതിന്റെ സ്വദേശിവത്കരണ പ്രക്രിയ ഇപ്പോഴും തുടരുകയാണ്. ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ ഇതിനെ വരക് അല്ലെങ്കിൽ കൂവരക് എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കൊഡോ എന്നത് ചെടിയുടെ ഹിന്ദി നാമമായ കൊദ്രയുടെ ഒരു കൃത്യമല്ലാത്ത പേരാണ്. ഇത് വാർഷികമായി വളരുന്നു. പല ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലും, പ്രാഥമികമായി ഇന്ത്യയിൽ ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇത് വളരെ പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു ചെറിയ ഭക്ഷ്യവിളയാണ്. ആഫ്രിക്കയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗത്ത് ഇത് ഒരു ബഹുവർഷസസ്യമായി വളരുന്നു, അവിടെ ഇത് ക്ഷാമകാലത്ത് ഭക്ഷണമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. <ref name="nrc">Board on Science and Technology for International Development, Office of International Affairs, National Research Council. "Kodo Millet". Lost Crops of Africa; Volume 1: Grains. (1996). http://books.nap.edu/openbook.php?record_id=2305&page=249</ref> പലപ്പോഴും ഇത് നെൽപ്പാടങ്ങളിൽ ഒരു കളയായിട്ടാണ് വളരുന്നത്. പല കർഷകരും അത് കാര്യമാക്കുന്നില്ല, കാരണം അവരുടെ പ്രാഥമിക വിളകൾ പരാജയപ്പെട്ടാൽ ഒരു ബദൽ വിളയായി ഇതിനെ വിളവെടുക്കാം. <ref name="nrc" /> തെക്കൻ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സിലും ഹവായിയിലും ഇതിനെ ഒരു ദോഷകരമായ കളയായി കണക്കാക്കുന്നു. <ref name="issg">"Paspalum scrobiculatum (grass)." Global Invasive Species Database. (2010). http://www.issg.org/database/species/ecology.asp?si=1423&lang=EN {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131214071654/http://www.issg.org/database/species/ecology.asp?si=1423&lang=EN |date=2013-12-14 }}</ref> == വളരുന്ന വ്യവസ്ഥകൾ == കോഡോ മില്ലറ്റ് വിത്തിൽ നിന്നാണ് നട്ടുവളർത്തുന്നത്, വിതയ്ക്കുന്നതിനുപകരം വരി നടുന്ന രീതിയാണ് നല്ലത്. വളരെ ഫലഭൂയിഷ്ഠമായ, കളിമണ്ണ് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള മണ്ണാണ് ഇതിന്റെ ഇഷ്ടപ്പെട്ട മണ്ണ്. <ref>"Agroclimatic Zones". Production Estimates and Crop Assessment Division Foreign Agricultural Service. (2013). http://www.fas.usda.gov/pecad2/highlights/2002/10/ethiopia/baseline/Eth_Agroeco_Zones.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131214041557/http://www.fas.usda.gov/pecad2/highlights/2002/10/ethiopia/baseline/Eth_Agroeco_Zones.htm|date=2013-12-14}}</ref> <ref name="fao"/> പോഷകങ്ങൾക്കായി മറ്റ് സസ്യങ്ങളിൽ നിന്നോ കളകളിൽ നിന്നോ വളരെ കുറഞ്ഞ മത്സരം ഉള്ളതിനാൽ, പോഷകമില്ലാത്ത മണ്ണിൽ ഇത് നന്നായി വളരും. എന്നിരുന്നാലും, ഒരു പൊതു വളം നൽകുന്നമണ്ണ് ഇതിന് മികവു നൽകുന്നു.<ref name="fao" /> <ref name="de wet">J. M. J. de Wet, K. E. Prasada Rao, M. H. Mengesha and D. E. Brink. "Diversity in Kodo Millet". New York Botanical Garden Press. (1983). {{JSTOR|4254476}}</ref> വളർച്ചയ്ക്ക് അനുയോജ്യമായ താപനില 25-27 °C ആണ്. പാകമാകുന്നതിനും വിളവെടുക്കുന്നതിനും നാല് മാസം ആവശ്യമാണ്. <ref name="fao" /> == മറ്റ് കാർഷിക പ്രശ്നങ്ങൾ == കോഡോ മില്ലറ്റ് പാകമാകുമ്പോൾ ലോഡ്ജിങ്ങിന് സാധ്യതയുണ്ട്, ഇത് ധാന്യം നഷ്‌ടപ്പെടുത്തുന്നു. <ref name="de wet">J. M. J. de Wet, K. E. Prasada Rao, M. H. Mengesha and D. E. Brink. "Diversity in Kodo Millet". New York Botanical Garden Press. (1983). {{JSTOR|4254476}}</ref> ഇത് തടയുന്നതിന്, പരിമിതമായ ബീജസങ്കലനം ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു. ധാരാളം വളങ്ങൾ വിളവ് ഗണ്യമായി മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോൾ, ശക്തമായ വളർച്ചയ്‌ക്കൊപ്പം കാലതാമസമെന്ന അപകടസാധ്യതയുണ്ട്. ഒരു നല്ല ബാലൻസ് 14-22 കി.ഗ്രാം നൈട്രജൻ നൽകലാണ്. കനത്ത മഴ കാരണവും താമസം ഉണ്ടായേക്കാം. <ref>Johns, M. "Millet for Forage Use: Frequently asked Questions". Alberta Agriculture and Rural Development. (2007). http://www1.agric.gov.ab.ca/$department/deptdocs.nsf/all/faq8355 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131212123756/http://www1.agric.gov.ab.ca/$department/deptdocs.nsf/all/faq8355 |date=2013-12-12 }}</ref> പുല്ലിന്റെ തണ്ട് മുറിച്ച് ഒന്നോ രണ്ടോ ദിവസം വെയിലത്ത് ഉണങ്ങാൻ അനുവദിച്ചാണ് കൊഡോ മില്ലറ്റ് വിളവെടുക്കുന്നത്. പിന്നീട് തൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യാൻ ഇത് പൊടിക്കുന്നു. ശരിയായ വിളവെടുപ്പും സംഭരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഒരു പ്രധാന പ്രശ്നമാണ് കാലാവസ്ഥാ ആശ്രിതത്വം. കൂടാതെ, റോഡുകളിൽ മെതിക്കുന്നത് ധാന്യങ്ങൾക്ക് കേടുപാടുകൾ വരുത്തുന്നു, കൂടാതെ തൊണ്ടയിടുന്നത് വളരെ സമയമെടുക്കുന്ന പ്രക്രിയയാണ്. കൊഡോ മില്ലറ്റുകൾ തൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യാൻ ഏറ്റവും കഠിനമായ ധാന്യമാണെന്ന് കർഷകർ വിശ്വസിക്കുന്നു. <ref>"Report on Survey of Post-Harvest Technology and Constraints Faced by Women Farmers related to Small Millets and Associated Crops". DHAN Foundation. (2011). http://www.dhan.org/smallmillets/docs/report/PHT_final_report.pdf</ref> == സമ്മർദ്ദ സഹിഷ്ണുത == കോഡോ മില്ലറ്റിന് അരികുവൽക്കൃതമണ്ണിൽ നന്നായി നിലനിൽക്കാൻ കഴിയും. ഇതിനു വളരുന്നതിന് വളരെ കുറച്ച് വെള്ളം മാത്രമേ ആവശ്യമുള്ളൂ, അതിനാൽ നല്ല വരൾച്ച സഹിഷ്ണുതയുണ്ട്. <ref name="fao">Heuzé V., Tran G., Giger-Reverdin S., 2015. Scrobic (Paspalum scrobiculatum) forage and grain. Feedipedia, a programme by INRA, CIRAD, AFZ and FAO. https://www.feedipedia.org/node/401 Last updated on October 6, 2015, 12:07</ref> ജലസേചന സംവിധാനമില്ലാതെ കൃഷി ചെയ്യാം. വളം ചേർക്കുന്ന കാര്യത്തിൽ കൃഷിയിടത്തിലെ വളങ്ങൾ മതിയായ പോഷകങ്ങൾ നൽകുന്നു, പക്ഷേ കോഡോ മില്ലറ്റുകൾക്ക് പോഷകം കുറഞ്ഞ മണ്ണിൽ ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കാൻ കഴിയും. വന്യമായ ഇനം ഈർപ്പമുള്ള സാഹചര്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമാണ്, കൂടാതെ വെള്ളപ്പൊക്കമുള്ള പ്രദേശങ്ങളും ചതുപ്പുനിലങ്ങളും സഹിക്കാൻ കഴിയും. <ref name="fao" /> == പ്രധാന കളകൾ, കീടങ്ങൾ, രോഗങ്ങൾ == ''പാസ്പാലം എർഗോട്ട്'' ഒരു ഫംഗസ് രോഗമാണ്. <ref name="fao"/> ഈ കോംപാക്ട് ഫംഗസ് വളർച്ചകളിൽ ഒരു രാസ സംയുക്തം അടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്, അത് മനുഷ്യർക്കും കന്നുകാലികൾക്കും വിഷലിപ്തമായതും മാരകമായേക്കാവുന്നതുമാണ്. ഇത് കേന്ദ്ര നാഡീവ്യൂഹത്തിന് കേടുപാടുകൾ വരുത്തുകയും മൃഗങ്ങളിൽ ആവേശം ഉണ്ടാക്കുകയും ഒടുവിൽ പേശികളുടെ നിയന്ത്രണം നഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. രോഗലക്ഷണങ്ങൾ നേരത്തെ കണ്ടെത്തുകയും രോഗബാധിതമായ ഭക്ഷണത്തിൽ നിന്ന് മൃഗങ്ങളെ നീക്കം ചെയ്യുകയും ചെയ്താൽ, അവയ്ക്ക് സുഖം പ്രാപിക്കാൻ നല്ല സാധ്യതയുണ്ട്. സംഭരണത്തിന് മുമ്പ് വിത്ത് വൃത്തിയാക്കിയാൽ കുമിൾ ബീജങ്ങളെ നീക്കം ചെയ്യാം. <ref name="fao" /> പ്രാണികീടങ്ങളിൽ ഇവ ഉൾപ്പെടുന്നു: <ref name="Kalaisekar">{{Cite book|title=Insect pests of millets: systematics, bionomics, and management|last=Kalaisekar|first=A|publisher=Elsevier|year=2017|isbn=978-0-12-804243-4|publication-place=London|oclc=967265246}}</ref> ; വേരും തണ്ടും തിന്നുന്നവർ * ഷൂട്ട് ഫ്ലൈ ''ആതറിഗോണ സിംപ്ലക്സ്'' (കോഡോ മില്ലറ്റ് ഷൂട്ട് ഫ്ലൈ <ref name="InsectPests">{{Cite book|url=https://www.sciencedirect.com/book/9780128042434/insect-pests-of-millets|title=Insect Pests of Millets: Systematics, Bionomics, and Management|last=Kalaisekar|first=A.|last2=Padmaja|first2=P.G.|last3=Bhagwat|first3=V.R.|last4=Patil|first4=J.V.|publisher=Academic Press|year=2017|isbn=978-0-12-804243-4}}</ref> ) * ''അഥെരിഗോണ പുല്ല'', ''അഥെറിഗോണ'' ഒറിസെ, ''ആതറിഗോണ സോക്കാറ്റ'' * പിങ്ക് തുരപ്പൻ ''സെസാമിയ ഇൻഫെറൻസ്'' ; ഇലതിന്നുന്നവർ * ഇലചുരുട്ടി''Cnaphalocrocis patnalis'' * ''പുഴു ഹൈഡ്രേലിയ ഫിലിപ്പിന'' * പട്ടാളപ്പുഴുകളായ ''[[കതിർവെട്ടിപ്പുഴു|മൈതിംന സെപ്പറേറ്റ]]'', ''സ്‌പോഡോപ്റ്റെറ മൗറീഷ്യ'' * സ്‌കിപ്പർ ബട്ടർഫ്ലൈ ''[[ചെറുവരയൻ ശരശലഭം|പെലോപിഡാസ് മത്തിയാസ്]]'' * ഇലപ്പേന ''സ്റ്റെൻചാറ്റോത്രിപ്സ് ബൈഫോർമിസ്'' * വെട്ടുക്കിളി ''അക്രിഡ എക്സൽറ്റാറ്റ'' ; നീരൂറ്റികുടിക്കുന്ന കീടങ്ങൾ * മീലി ബഗ് ''ബ്രെവെനിയ റെഹി'' * ''നെഫോട്ടെറ്റിക്സ് നിഗ്രോപിക്റ്റസ്'' ; പൂക്കുലക്കീടങ്ങൾ * പച്ച ബഗ് ''നെസാര'' വിരിദുല, ''ഡോളികോറിസ് ഇൻഡിക്കസ്'' * earhead bug ''Leptocorisa acuta'' * gall midge ''Orseolia'' spp. == ഉപഭോഗവും ഉപയോഗവും == ഇന്ത്യയിൽ, കോഡോ മില്ലറ്റ് പൊടിച്ച് മാവ് ഉണ്ടാക്കി പുഡ്ഡിംഗ് ഉണ്ടാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. <ref name="fao"/> ആഫ്രിക്കയിൽ ഇത് അരി പോലെയാണ് പാകം ചെയ്യുന്നത്. കന്നുകാലികൾ, ആട്, പന്നികൾ, ചെമ്മരിയാടുകൾ, കോഴികൾ എന്നിവയ്ക്കുള്ള മൃഗങ്ങളുടെ കാലിത്തീറ്റയ്ക്കും ഇത് നല്ലൊരു ധാന്യമാണ്. <ref name="issg"/> ഹവായിയിൽ, മറ്റ് പുല്ലുകൾ തഴച്ചുവളരാത്ത മലഞ്ചെരിവുകളിൽ നന്നായി വളരുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നു. മലയോരത്തെ കൃഷിയിടങ്ങളിൽ ഭക്ഷ്യസ്രോതസ്സായി വളർത്താൻ ഇതിന് സാധ്യതയുണ്ട്.<ref name="issg" /> മണ്ണൊലിപ്പ് തടയുന്നതിന് മലയോരത്തെ പ്ലോട്ടുകളിൽ പുല്ല് കെട്ടുകളായി ഉപയോഗിക്കാനും ദ്വിതീയ ആവശ്യമെന്ന നിലയിൽ ക്ഷാമകാലത്ത് ഭക്ഷണം നൽകാനും ഇതിന് സാധ്യതയുണ്ട്. ഇത് ഒരു നല്ല കവർ വിള ഉണ്ടാക്കുന്നു എന്ന് ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. <ref name="fao" /> == പോഷകവിവരങ്ങൾ == കോഡോ മില്ലറ്റ് ഒരു പോഷകസമൃദ്ധമായ ധാന്യമാണ്, അരിക്കോ ഗോതമ്പിനോ ഉള്ള നല്ലൊരു പകരക്കാരനാണ്. ധാന്യത്തിൽ 11% പ്രോട്ടീൻ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു, ഇത് 9 ഗ്രാം / 100 ഗ്രാം നൽകുന്നു. <ref name="swaraj.org">"Millets: Future of Food & Farming". Millet Network of India. (No date given, accessed November 13th 2013.) http://www.swaraj.org/shikshantar/millets.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130412115512/http://www.swaraj.org/shikshantar/millets.pdf |date=2013-04-12 }}</ref> 0.2/100 ഗ്രാം നൽകുന്ന അരി, 1.2/100 ഗ്രാം നൽകുന്ന ഗോതമ്പ് എന്നിവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി ഇത് 10 ഗ്രാം (37-38%) നാരുകളുടെ മികച്ച ഉറവിടമാണ്. മതിയായ ഫൈബർ ഉറവിടം വിശപ്പിനെ ചെറുക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. കോഡോ മില്ലറ്റിൽ 66.6 ഗ്രാം കാർബോഹൈഡ്രേറ്റും 100 ഗ്രാം ധാന്യത്തിൽ 353 കിലോ കലോറിയും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു, തിനാൽ ഇതിനെ മറ്റ് തിനകളുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്താവുന്നതാണ്. 100 ഗ്രാമിൽ 3.6 ഗ്രാം കൊഴുപ്പും അടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. ഇത് കുറച്ച് ഇരുമ്പും നൽകുന്നു, 0.5/100&nbsp;മില്ലിഗ്രാം, കൂടാതെ ഇതിൽ കുറഞ്ഞ അളവിൽ കാൽസ്യം, 27/100&nbsp;മില്ലിഗ്രാം അടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. <ref name="swaraj.org" /> കോഡോ മില്ലറ്റിൽ ഉയർന്ന അളവിൽ ഒരു ആന്റിഓക്‌സിഡന്റ് സംയുക്തമായ പോളിഫെനോൾ അടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.<ref name="hedge">{{Cite journal|last=Hedge|first=P.S.|last2=Chandra|first2=T.S.|year=2005|title=ESR spectroscopic study reveals higher free radical quenching potential in kodo millet (Paspalum scrobiculatum) compared to other millets|journal=Food Chemistry|volume=92|pages=177–182|doi=10.1016/j.foodchem.2004.08.002}}</ref> == പ്രായോഗികവിവരങ്ങൾ == വളം ലഭ്യമാണെങ്കിൽ, പരിമിതമായ അളവിൽ നൈട്രജനും ഫോസ്ഫറസും അധികമായി നൽകുന്നത് വിളവ് ഗണ്യമായി വർദ്ധിപ്പിക്കും. വളം പ്രയോഗിക്കുന്നതിന് മുമ്പ്, മണ്ണിന്റെ പിഎച്ച് പരിശോധനകൾ ശരിയായ പോഷകങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നതിന് അനുയോജ്യമാണെന്ന് ഉറപ്പാക്കണം. ഫീൽഡുകളിലുടനീളം pH ലെവലുകൾ വ്യത്യാസപ്പെടാമെങ്കിലും, ചിലർക്ക് ഒരു ഏകദേശ ഊഹം ഉചിതമാക്കാൻ കഴിഞ്ഞേക്കും. പിഎച്ച് അളവ് അനുയോജ്യമല്ലെങ്കിൽ, വളം ചെടികൾക്ക് എടുക്കാൻ കഴിയില്ല, മാത്രമല്ല അത് പാഴായിപ്പോകുകയും ചെയ്യും. വിത്ത് പ്രക്ഷേപണം ചെയ്യുന്നതിനുപകരം കോഡോ മില്ലറ്റ് വരിവരിയായി നടുന്നത് വിളവ് വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും കളനിയന്ത്രണം എളുപ്പമാക്കുകയും ചെയ്യും. കോഡോ മില്ലറ്റ് നാമമാത്രമായ മണ്ണിൽ വളരും, പക്ഷേ കളകളോട് മത്സരമില്ലെങ്കിൽ മാത്രം. <ref name="hedge"/> കാറ്റ് വീശി വിത്തുകൾ ശരിയായി വൃത്തിയാക്കുന്നത്, ഫംഗസ് രോഗങ്ങളുടെ സ്ക്ലിറോട്ടിയ ആകസ്മികമായി വളരുന്നത് തടയാൻ സഹായിക്കും. <ref name="fao"/> കോഡോ മില്ലറ്റ് വിത്തുകൾ അർദ്ധ-വരണ്ട ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങൾക്കായുള്ള ഇന്റർനാഷണൽ ക്രോപ്പ് റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ നിന്ന് ലഭിക്കും <ref>{{Cite web|url=http://www.icrisat.org/gene-bank-home.htm|title=Archived copy|access-date=2013-12-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20131211223054/http://www.icrisat.org/gene-bank-home.htm|archive-date=2013-12-11}}</ref> == അവലംബം == == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{WestAfricanPlants|Paspalum scrobiculatum}} {{Taxonbar}} [[വർഗ്ഗം:മില്ലറ്റുകൾ]] iofh67mba6wvt2aom03whgbat3y269b 0 573252 4617021 4598828 2026-05-03T15:13:07Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617021 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition (new) | name = Anorgasmia | synonyms = | image = | caption = | pronounce = | field = [[Psychiatry]], [[gynecology]], [[urology]], [[Sexology]], [[Sexual Medicine]] | symptoms = | complications = | onset = | duration = | types = | causes = | risks = | diagnosis = | differential = | prevention = | treatment = | medication = | prognosis = | frequency = | deaths = }} മതിയായ ഉത്തേജനം ഉണ്ടായിട്ടും ഒരു വ്യക്തിക്ക് [[രതിമൂർച്ഛ]] കൈവരിക്കാൻ കഴിയാത്ത ഒരു തരം ലൈംഗിക പ്രശ്നമാണ് '''രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്മ (Anorgasmia)'''. ഇത് പുരുഷന്മാരേക്കാൾ സ്ത്രീകളിലാണ് സാധാരണ കാണപ്പെടുന്നത് (4.6 ശതമാനം). രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്മ പലപ്പോഴും നൈരാശ്യത്തിന് കാരണമാകാറുണ്ട്. <ref name="Nolen-Hoeksema 2014 368">{{Cite book|title=Abnormal Psychology Sixth Edition|url=https://archive.org/details/isbn_9781308211503|last=Nolen-Hoeksema|first=Susan|publisher=McGraw-Hill Education|year=2014|isbn=978-0-07-803538-8|location=New York, NY|page=[https://archive.org/details/isbn_9781308211503/page/368 368]}}</ref> [[സ്ത്രീ ലൈംഗിക ഉത്തേജന വൈകല്യം]], [[യോനീ വരൾച്ച|യോനീ വരൾച്ച,]] [[വജൈനിസ്മസ്]] തുടങ്ങിയ അവസ്ഥ ഉള്ളവരിൽ ഇത് സാധാരണമാണ്. [[ആർത്തവവിരാമം|ആർത്തവവിരാമം]] അഥവാ മേനോപോസിന് ശേഷമുള്ള കാലയളവിലാണ് ഈ പ്രശ്നം കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്നത്. ഏകദേശം 45 മുതൽ 55 വയസ് വരെയുള്ള കാലയളവിലാണ് ആർത്തവം നിലയ്ക്കാറുള്ളത്. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ ഉണ്ടാകാറുള്ള ഈസ്ട്രജൻ ഹോർമോൺ കുറവ്, യോനീ വരൾച്ച, [[വേദനാജനകമായ ലൈംഗികബന്ധം]] തുടങ്ങിയവയാണ് ഇതിന്റെ കാരണം. എന്നിരുന്നാലും ഇവ ശാസ്ത്രീയമായ ചികിത്സ കൊണ്ട് പരിഹരിക്കാവുന്നതാണ്. പ്രായപൂർത്തിയായ പുരുഷന്മാരിൽ ഇത് വളരെ അപൂർവമാണ്. പുരുഷന്മാരിൽ, ഇതിന് സ്ഖലനകാല താമസവുമായി അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. [[ലിംഗം|ലിംഗത്തിന്]] [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്|ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവുള്ള]] പുരുഷന്മാരിൽ സ്ഖലനവും രതിമൂർച്ഛയും ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത കുറവാണ്. [[പ്രമേഹം]], തലച്ചോറിനെ ബാധിക്കുന്ന രോഗങ്ങൾ, [[രക്താതിമർദ്ദം]] തുടങ്ങിയ രോഗങ്ങൾ മറ്റൊരു പ്രശ്നമാണ്. ശാസ്ത്രീയമായ ലൈംഗികാരോഗ്യ വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ അഭാവം തന്നെയാണ് ഇത്തരം പ്രശ്നങ്ങൾ വഷളാകാൻ പ്രധാന കാരണം. <ref name="Nolen-Hoeksema 2014 368" /> == കാരണങ്ങൾ == ഈ അവസ്ഥയെ ചിലപ്പോൾ [[മാനസികരോഗം|മാനസിക വൈകല്യമായും]] കണക്കാക്കപ്പെടാറുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, ഡയബറ്റിക് ന്യൂറോപ്പതി, [[മൾട്ടിപ്പിൾ സ്ക്ലീറോസിസ്|മൾട്ടിപ്പിൾ സ്ക്ലിറോസിസ്]], [[പാർക്കിൻസൺസ് രോഗം]], <ref name="APDA">Yvonne K. Fulbright, PhD, MS Ed. "[https://www.apdaparkinson.org/what-is-parkinsons/symptoms/sexual-effects/#:~:text=difficulties%20with%20orgasmic%20functioning Sexual Effects of Parkinson's APDA]" The American Parkinson Disease Association (APDA)</ref> ഏതെങ്കിലും ജനനേന്ദ്രിയ വൈകല്യം, ജനനേന്ദ്രിയ ശസ്ത്രക്രിയയിൽ നിന്നുള്ള സങ്കീർണതകൾ, ഇടുപ്പിന് സംഭവിച്ച ക്ഷതം, [[അന്തർഗ്രന്ഥിസ്രാവം|ഹോർമോൺ]] അസന്തുലിതാവസ്ഥ, [[ആർത്തവവിരാമം]] അഥവാ മെനോപോസ്, [[വേദനാജനകമായ ലൈംഗികബന്ധം]], [[ഹിസ്ട്രക്ടമി ശസ്ത്രക്രിയ|ഗർഭാശയം നീക്കംചെയ്യൽ]], സുഷുമ്നാ നാഡിക്കുണ്ടാകുന്ന ക്ഷതം എന്നിവ പോലെയുള്ള ശാരീരിക പ്രശ്നങ്ങളും ഇതിന് കാരണമാകാം. <ref name="Berman">''For Women Only, Revised Edition: A Revolutionary Guide to Reclaiming Your Sex Life'' by Berman, J. Bumiller, E. and Berman L. (2005), Owl Books, NY. {{ISBN|978-0-8050-7883-1}}</ref> === മരുന്ന് മൂലമുണ്ടാകുന്നവ === വിഷാദശമനമരുന്നുകളുടെ ഉപയോഗം സ്ത്രീകളിലും പുരുഷന്മാരിലും രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്മയുടെ ഒരു കാരണമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് സെലക്ടീവ് സെറോടോണിൻ റീഅപ്‌ടേക്ക് ഇൻഹിബിറ്ററുകൾ (എസ്എസ്ആർഐകൾ). എസ്എസ്ആർഐയുടെ പാർശ്വഫലമായി രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്മ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടാറുണ്ട്, എന്നാൽ അത് കൃത്യമല്ലെങ്കിലും, അത്തരം മരുന്നുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നവരിൽ 17-41% പേരെയും ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള ലൈംഗിക അപര്യാപ്തത ബാധിക്കുന്നതായി പഠനങ്ങളിൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite journal|title=Incidence and duration of side effects and those rated as bothersome with selective serotonin reuptake inhibitor treatment for depression: patient report versus physician estimate|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-clinical-psychiatry_2004-07_65_7/page/959|journal=The Journal of Clinical Psychiatry|volume=65|issue=7|pages=959–65|date=July 2004|pmid=15291685|doi=10.4088/JCP.v65n0712|display-authors=etal}}</ref> <ref>{{Cite journal|title=Incidence of sexual side effects in refractory depression during treatment with citalopram or paroxetine|journal=The Journal of Clinical Psychiatry|volume=66|issue=1|pages=100–06|date=January 2005|pmid=15669895|doi=10.4088/JCP.v66n0114}}</ref> രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്മയുടെ മറ്റൊരു കാരണം [[കൊക്കെയ്ൻ]] ഉപയോഗവും <ref>{{Cite journal|doi=10.1002/tre.703|title=The effects of recreational drug use on the genitourinary tract|year=2019|last=Woodhouse|first=Christopher|journal=Trends in Urology & Men's Health|volume=10|issue=4|pages=18–20}}</ref> മയക്കുമരുന്ന് ആസക്തിയുമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് ഹെറോയിൻ . <ref>[http://www.atforum.com/pdf/europad/HeroinAdd6-3.pdf Heroin Addiction and Related Clinical Problems]</ref> === പ്രാഥമിക രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്മ === പ്രാഥമിക രതിമൂർച്ചയില്ലായ്മ എന്നാൽ ഒരാൾ ഒരിക്കലും രതിമൂർച്ഛ അനുഭവിച്ചിട്ടില്ലാത്ത അവസ്ഥയാണ്. സ്ത്രീകളിൽ ഇത് വളരെ സാധാരണമാണ്, ലിംഗമൂലപേശികളുടെ അനൈശ്ചികപ്രവർത്തനശേഷി([[:en:Bulbocavernosus_Reflex|gladipudendal (bulbocavernosus) reflex]]) ഇല്ലാത്ത പുരുഷന്മാർക്കും ഇതുണ്ടാകാം. <ref>{{Cite journal|last=Bridley|first=G. S.|last2=Gillan|first2=P.|doi=10.1192/bjp.140.4.351|title=Men and women who do not have orgasms|journal=The British Journal of Psychiatry|volume=140|issue=4|pages=351–6|year=1982|pmid=7093610}}</ref> ഈ അവസ്ഥയുള്ള സ്ത്രീകൾക്ക് ചിലപ്പോൾ താരതമ്യേന കുറഞ്ഞ തോതിലുളള ലൈംഗികോത്തേജനം കൈവരിക്കാൻ കഴിയും. ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ, രതിമൂർച്ഛ ലഭിക്കാത്തതിന് വ്യക്തമായ കാരണങ്ങളൊന്നും ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. നല്ല കരുതലും മാനസിക അടുപ്പവും ഉളള പങ്കാളി, മതിയായ സമയം ആമുഖലീലകൾ അഥവാ ഫോർപ്ലേ, കൃസരിയിലെ ഉത്തേജനം, ശരീരത്തിൽ ശരിയായ ഈസ്ട്രജൻ ഹോർമോൺ അളവ്, നല്ല ആരോഗ്യം എന്നിവയൊക്കെയുണ്ടെങ്കിൽ പോലും തങ്ങൾക്ക് രതിമൂർച്ഛ കൈവരിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് സ്ത്രീകൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്ന സാഹചര്യങ്ങളുമുണ്ട്. ഏകദേശം 15% സ്ത്രീകൾ രതിമൂർച്ഛയിൽ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഉണ്ടെന്ന് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സിലെ 10% സ്ത്രീകളും ഒരിക്കലും ലൈംഗികപാരമ്യത്തിൽ എത്തിയിട്ടില്ല. <ref name="Frank JE">{{Cite journal|pmid=18350761|volume=77|issue=5|title=Diagnosis and treatment of female sexual dysfunction|url=https://archive.org/details/sim_american-family-physician_2008-03-01_77_5/page/634|date=March 2008|pages=635–42|journal=American Family Physician}}</ref> <ref>Giustozzi AA. Sexual dysfunction in women. In: Ferri FF. Ferri's Clinical Advisor 2010. St. Louis, Mo.: Mosby; 2009. </ref> എതാണ്ട് 29% സ്ത്രീകൾക്ക് അവരുടെ പങ്കാളിയോടൊപ്പം രതിമൂർച്ഛ അനുഭവിക്കാൻ സാധിക്കുന്നുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=http://www.iub.edu/~kinsey/resources/FAQ.html#orgasm|title=Indiana University Bloomington|access-date=2022-07-08|archive-date=2012-01-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20120105131500/http://iub.edu/~kinsey/resources/FAQ.html#orgasm|url-status=dead}}</ref> === ദ്വിതീയ രതിമൂർച്ചയില്ലായ്മ === ദ്വിതീയ രതിമൂർച്ചയില്ലായ്മ എന്നത് രതിമൂർച്ഛ ഉണ്ടാകാനുള്ള കഴിവ് നഷ്ടപ്പെടുകയോ മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന അത്രയും തീവ്രതയിൽ രതിമൂർച്ഛയിലെത്താൻ കഴിയാതിരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്ന അവസ്ഥയാണ്. പുകയില ഉപയോഗം, അതിമദ്യപാനം, വിഷാദരോഗം, ഉത്കണ്ഠ, ഇടുപ്പ് ശസ്ത്രക്രിയ (അണ്ഡാശയ നീക്കം പോലുള്ളവ) അല്ലെങ്കിൽ പരിക്കുകൾ, ചില മരുന്നുകൾ, യോനി വരൾച്ച, യോനി സങ്കോചം അഥവാ വാജിനിസ്മസ്, ആർത്തവവിരാമം എന്നിവയൊക്കെ ഇതിന് കാരണമാകാം. === ആർത്തവവിരാമം === ഏകദേശം 45-55 വയസ് പിന്നിടുമ്പോൾ സ്ത്രീകളിൽ ആർത്തവവിരാമം അഥവാ മെനോപോസ് ഉണ്ടാകുന്നു. അതിന്റെ ഭാഗമായി ശരീരത്തിലെ ഈസ്ട്രജൻ ഹോർമോണിന്റെ കുറവുമൂലം യോനിയിലെ ഉൾതൊലിയുടെ കനം കുറയുകയും, യോനിയിൽ നനവ് നൽകുന്ന ബർത്തോലിൻ സ്നേഹഗ്രന്ഥികളുടെ പ്രവർത്തനം കുറഞ്ഞു വരുകയും, യോനി വരണ്ടതാവുകയും, പലപ്പോഴും വിഷാദരോഗം പോലെയുള്ള മാനസിക പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതിന്റെ ഫലമായി [[വേദനാജനകമായ ലൈംഗികബന്ധം]], ഒപ്പം [[രതിമൂർച്ഛ]] ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത ഇല്ലാതാകുകയും ചെയ്യുന്നു. മധ്യവയസ്ക്കരായ പല സ്ത്രീകളും ലൈംഗിക വിരക്തിയിലേക്കോ താല്പര്യക്കുറവിലേക്കോ പോകാനുള്ള പ്രധാന കാരണവും വേദനയും രതിമൂർച്ഛാഹാനിയും തന്നെയാണ്. പലരും ലജ്ജ വിചാരിച്ചു ഈ പ്രശ്നം ഒരു ഡോക്ടറോടോ സ്വന്തം പങ്കാളിയോടോ തുറന്നു ചർച്ച ചെയ്യാനും ശാസ്ത്രീയമായ പരിഹാരമാർഗങ്ങൾ കണ്ടെത്താനും മടിക്കാറുണ്ട്. ഓവറി നീക്കം ചെയ്ത സ്ത്രീകളിലും സമാനമായ അവസ്ഥ ഉണ്ടാകുന്നു. ==== പ്രോസ്റ്റേറ്റ് നീക്കംചെയ്യൽ ==== [[പ്രമാണം:Prostatelead.jpg|ലഘുചിത്രം| പ്രോസ്റ്റേറ്റും ചുറ്റുമുള്ള അവയവങ്ങളും.]] ദ്വിതീയ രതിമൂർച്ചയില്ലായ്മ, പ്രോസ്റ്റേറ്റ് നീക്കശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് വിധേയരായ പുരുഷന്മാരിൽ 50% ന് അടുത്താണ്; <ref>{{Cite journal|title=There is significant sexual dissatisfaction following TURP|journal=British Journal of Urology|issue=77|page=161A}}</ref> പ്രോസ്റ്റേറ്റ് സമൂലം നീക്കം ചെയ്തവരിൽ ഇത് 80% വരും. <ref>{{Cite journal|title=Orgasm after radical prostatectomy|journal=British Journal of Urology|year=1996|volume=77|issue=6|pages=861–64|doi=10.1046/j.1464-410x.1996.01416.x|pmid=8705222}}</ref> പ്രോസ്റ്റേറ്റ് ഗ്രന്ഥിക്ക് സമീപം കടന്നുപോകുന്ന ലിംഗഭാഗത്തെ പ്രധാന ഞരമ്പുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുന്നതിനാലാണ് ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നത്. പ്രോസ്റ്റേറ്റ് നീക്കം ചെയ്യുന്നതുമൂലം പലപ്പോഴും ഈ ഞരമ്പുകൾക്ക് കേടുപാടുപറ്റുകയോ പൂർണ്ണമായും എടുത്തുകളയുകയോ ചെയ്യുന്നു, ഇത് ലൈംഗികചോദനകൾക്ക് പ്രയാസമുണ്ടാക്കുന്നു. <ref name="Radical prostatectomy" /> 10 വർഷത്തിൽ കൂടുതൽ ആയുസ്സ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്ന ചെറുപ്പക്കാരായ പുരുഷന്മാർക്കാണ് സമൂല പ്രോസ്റ്റേറ്റ് നീക്കംചെയ്യൽ സാധാരണയായി നടത്തുന്നത്. കൂടുതൽ പ്രായമുളളവർക്ക്, ശേഷിക്കുന്ന ജീവിതകാലത്ത് [[പുരസ്ഥഗ്രന്ഥി|പ്രോസ്റ്റേറ്റ്]] വളരാനുള്ള സാധ്യത കുറവാണ്. <ref name="Radical prostatectomy">{{Cite web|url=http://www.webmd.com/prostate-cancer/radical-prostatectomy-operation|title=Radical Prostatectomy|access-date=6 December 2011|website=[[WebMD]]}}</ref> === സാഹചര്യാനുസൃത രതിമൂർച്ചയില്ലായ്മ === ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ എല്ലാവർക്കും രതിമൂർച്ഛ ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. ഒരു വ്യക്തിക്ക് ചില പ്രത്യേക ഉത്തേജനങ്ങളിൽ നിന്ന് രതിമൂർച്ഛ ഉണ്ടാകാം, എന്നാൽ മറ്റുചില സാഹചര്യങ്ങളിൽ ഉണ്ടായെന്നുവരില്ല, ചിലപ്പോൾ ഒരു പങ്കാളിയിൽ നിന്ന് രതിമൂർച്ഛ ലഭിക്കാം മറ്റുളളവരിൽ നിന്ന് കിട്ടാതിരിക്കാം, ചില അവസ്ഥകളിൽ മാത്രം രതിമൂർച്ഛകിട്ടുന്നവരുണ്ട്, അതുമല്ലെങ്കിൽ ഒരു നിശ്ചിത തരം പൂർവ്വകേളിയിലൂടെ മാത്രം രതിമൂർച്ഛ ഉണ്ടാകാം, സ്വകാര്യത ഇല്ലായ്മ മറ്റൊരു പ്രശ്നമാണ്. ഇത്തരം വ്യതിയാനങ്ങൾ സാധാരണമാണ്. അവ പ്രശ്നമായി കണക്കാക്കരുത്. === മറ്റ് കാരണങ്ങൾ === രതിമൂർച്ഛയെ പറ്റി സംസാരിക്കുന്നത് മോശമായി കണക്കാക്കുക, രതിമൂർച്ഛ പുരുഷന് മാത്രമാണ് എന്ന തെറ്റിദ്ധാരണ, ലൈംഗികാസ്വാദനം പാപമാണ് എന്ന ചിന്ത, ലൈംഗികപ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടായാൽ ചികിത്സ തേടാതിരിക്കുക, വേദനാജനകമായ സംഭോഗം, രതിമൂർച്ഛയെ പറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അറിവില്ലായ്മ, പങ്കാളിയുടെ ശുചിത്വക്കുറവ്, വായനാറ്റം, നിർബന്ധിച്ചുള്ള സംഭോഗം, രതിമൂർച്ഛ ചെറുപ്പക്കാർക്ക് വേണ്ടി മാത്രമുള്ളതാണ് എന്ന തെറ്റിദ്ധാരണ, ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ഇതിന് കാരണമാണ്. പ്രായമാകുമ്പോൾ രതിമൂർച്ഛയിലെത്താൻ കൂടുതൽ വൈകുകയും ചെയ്യുന്നു. മാത്രമല്ല സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ട്, കുടുംബപ്രശ്‌നങ്ങൾ, ഭാവിയെക്കുറിച്ചുളള ഉത്കണ്ഠ, നാളെയെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രതീക്ഷയോ പദ്ധതിയോ ഇല്ലാതിരിക്കുക, പങ്കാളിയോടുള്ള അകൽച്ച, ലൈംഗിക ചിന്തകളുടെയും ഭാവനയുടെയും അഭാവം എന്നിവയെല്ലാം രതിമൂർച്ഛയ്ക്ക് തടസമാണെന്ന് പഠനങ്ങൾ പറയുന്നു == രോഗനിർണയം == രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്മയ്ക്കുള്ള ഫലപ്രദമായ ചികിത്സ അതിന്റെ കാരണത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ലൈഗികപരമായ മാനസികക്ഷതമോ തടസ്സമോ ഉള്ള സ്ത്രീകളുടെ കാര്യത്തിൽ, മനോലൈഗിക കൗൺസിലിംഗ് ഉചിതമാണ്. <ref>{{Cite journal|last=Humphery|first=S.|last2=Nazareth|first2=I.|date=1 October 2001|title=GPs' views on their management of sexual dysfunction|url=https://archive.org/details/sim_family-practice_2001-10_18_5/page/516|journal=Family Practice|language=en|volume=18|issue=5|pages=516–518|doi=10.1093/fampra/18.5.516|pmid=11604374|issn=0263-2136}}</ref> വ്യക്തമായ മാനസിക കാരണങ്ങൾ കൊണ്ടല്ലാത്ത രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്മ ഉള്ള സ്ത്രീകൾ മറ്റുരോഗങ്ങൾ ഉണ്ടോ എന്ന് ആദ്യം പരിശോധിക്കണം. [[പ്രമേഹം]], കരൾ പ്രവർത്തനം, തൈറോയിഡ്, ഹോർമോൺ തകരാറുകൾ എന്നിവയ്ക്കുളള പരിശോധനകൾ നടത്തി മറ്റുരോഗങ്ങൾ ഇല്ലെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തണം. അതിനുശേഷമാണ് ലൈംഗികചികിത്സകരെ സമീപിക്കേണ്ടത്. രോഗിയുടെ ഹോർമോൺ അളവ്, ആർത്തവവിരാമം, തൈറോയ്ഡ് പ്രവർത്തനം, പ്രമേഹം എന്നിവയുടെ പരിശോധനാഫലങ്ങൾ പരിശോധിച്ചശേഷം, ജനനേന്ദ്രിയത്തിലെ രക്തയോട്ടം, ജനനേന്ദ്രിയത്തിൻ്റെ സംവേദനശേഷി എന്നിവ വിലയിരുത്തും, കൂടാതെ നാഡീതകരാറ് ഉണ്ടോയെന്ന് പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യും. == ചികിത്സ == പുരുഷന്മാരിലെ ഉദ്ധാരണക്കുറവ് പോലെ തന്നെ, സ്ത്രീകളിലെ ലൈംഗികശേഷിയുടെ അഭാവം ഹോർമോൺ പാച്ചുകളോ ഗുളികകളോ ഉപയോഗിച്ച് ഹോർമോൺ അസന്തുലിതാവസ്ഥ പരിഹരിച്ചുകൊണ്ട് ചികിത്സിക്കാം, അതുമല്ലെങ്കിൽ കൃസരി ഉത്തേജന പമ്പ് ഉപയോഗിച്ചും, രക്തയോട്ടവും ലൈംഗിക സംവേദനവും ഉത്തേജനവും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള [[ഔഷധം|മരുന്നുകൾ]] എന്നിവ ഉപയോഗിച്ചും ചികിത്സിക്കാം. === ആർത്തവവിരാമവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചികിത്സ === [[ആർത്തവവിരാമം]] എന്ന ഘട്ടവുമായി ബന്ധപെട്ടു 45 അല്ലെങ്കിൽ 50 വയസ് പിന്നിട്ട സ്ത്രീകൾ ലൈംഗികമായി ബന്ധപ്പെടുമ്പോൾ ഏതെങ്കിലും മികച്ച ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി അഥവാ [[കൃത്രിമ സ്നേഹകങ്ങൾ]] ഉപയോഗിക്കണം. ഇത് [[യോനീ വരൾച്ച|യോനീ വരൾച്ചയും]] വേദനയും പരിഹരിക്കുക മാത്രമല്ല സുഖകരമായ സംഭോഗത്തിന് സഹായിക്കുകയും, രതിമൂർച്ഛ ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത വർധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഫാർമസികളിലും ഓൺലൈൻ വഴിയും ഇന്ന് ഗുണമേന്മയുള്ള ലുബ്രിക്കന്റുകൾ ലഭ്യമാണ് (ഉദാ: കെവൈ ജെല്ലി, ഡ്യുറക്സ് തുടങ്ങിയവ). ഒരു ഡോക്ടറുടെ നിർദേശപ്രകാരം [[ഈസ്ട്രജൻ]] ഹോർമോൺ അടങ്ങിയ ജെല്ലി ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഏറ്റവും ഗുണകരമാണ്. ഇതിനെ വാജിനൽ ഈസ്ട്രജൻ തെറാപ്പി എന്ന് പറയുന്നു. അതുവഴി ചെറിയ അളവിൽ ഈസ്ട്രജൻ ഹോർമോൺ യോനിഭാഗത്ത്‌ ലഭ്യമാകുന്നു. ഇത് യോനീചർമത്തിന്റെ കട്ടി വർധിക്കാനും, [[യോനി|യോനിയുടെ]] സ്വഭാവികമായ ഈർപ്പവും ഇലാസ്തികതയും നിലനിർത്താനും, ഇടയ്ക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന അണുബാധ തടയുവാനും രതിമൂർച്ഛ ഉണ്ടാകാനും ഏറെ ഫലപ്രദമാണ്. ദീർഘനേരം ആമുഖലീലകൾ ([[ബാഹ്യകേളി]]) അഥവാ ഫോർപ്ലേയിൽ ഏർപ്പെടുന്നത് ആർത്തവവിരാമത്തിന് ശേഷം ഉത്തേജനം ഉണ്ടാകുന്നതിന് അത്യാവശ്യമാണ്. ഇതിന് പങ്കാളിയുടെ പിന്തുണ ഉറപ്പ് വരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. പുതുമയുള്ള രീതികൾ സ്വീകരിച്ചാൽ ഏത് പ്രായത്തിലും [[രതിമൂർച്ഛ]] സാധ്യമാണ് എന്നതാണ് പഠനങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നത്. <ref name="Berman">''For Women Only, Revised Edition: A Revolutionary Guide to Reclaiming Your Sex Life'' by Berman, J. Bumiller, E. and Berman L. (2005), Owl Books, NY. {{ISBN|978-0-8050-7883-1}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/978-0-8050-7883-1|978-0-8050-7883-1]]</ref> == ഇതും കാണുക == * രതിമൂർച്ഛാനന്തര വേദന * [[രതിമൂർച്ഛ]] * [[വേദനാജനകമായ ലൈംഗികബന്ധം]] * [[വജൈനിസ്മസ്]] * [[യോനീ വരൾച്ച]] * [[ആർത്തവവിരാമവും ലൈംഗികതയും]] * [[പ്രമേഹവും ലൈംഗിക പ്രശ്നങ്ങളും]] * [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്]] * [[വാർദ്ധക്യത്തിലെ ലൈംഗികത]] * [[കൃത്രിമ സ്നേഹകങ്ങൾ]] * [[ബാഹ്യകേളി]] * [[സ്ത്രീ ലൈംഗിക ഉത്തേജന വൈകല്യം]] * [[ലൈംഗിക അസംതൃപ്തി]] == അവലംബം == {{Reflist}} * ഈ ലേഖനത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ വാചകം [[പൊതുസഞ്ചയം|പബ്ലിക് ഡൊമെയ്ൻ]] CDC ടെക്സ്റ്റിൽ നിന്ന് എടുത്തതാണ്. * Berman, J. Bumiller, E. and Berman L. (2005) ''സ്ത്രീകൾക്ക് മാത്രം, പുതുക്കിയ പതിപ്പ്: നിങ്ങളുടെ ലൈംഗിക ജീവിതം വീണ്ടെടുക്കുന്നതിനുള്ള വിപ്ലവകരമായ ഗൈഡ്'', ഔൾ ബുക്ക്സ്, NY == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == {{Medical resources|DiseasesDB=23879|ICD10={{ICD10|F|52|3|f|50}}|ICD9={{ICD9|302.73}}, {{ICD9|302.74}}|ICDO=|OMIM=|MedlinePlus=|eMedicineSubj=article|eMedicineTopic=295376|eMedicine_mult={{eMedicine2|article|295379}}|MeshID=}} * [http://www.anorgasmia.net/ Anorgasmia.net]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} അനോർഗാസ്മിയ: നിർവചനം, കാരണങ്ങൾ, രോഗനിർണയം, ചികിത്സ * [https://web.archive.org/web/20090909185940/http://www.soc.ucsb.edu/sexinfo/article/female-orgasmic-difficulties യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് കാലിഫോർണിയ, സാന്താ ബാർബറയുടെ സെക്സ്ഇൻഫോയിൽ അനോർഗാസ്മിയയ്ക്കുള്ള] സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകളും കാരണങ്ങളും ചികിത്സകളും ഉൾപ്പെടുന്നു * [http://www.mayoclinic.com/health/anorgasmia/ds01051 അനോർഗാസ്മിയയുടെ നിർവ്വചനം], മയോ ക്ലിനിക്ക് {{Mental and behavioral disorders|selected=physical}}{{Authority Control}} h3fpir731r2s4qi3g7ifk39770dehfu 0 577403 4617036 4546049 2026-05-03T16:52:31Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617036 wikitext text/x-wiki {{Needs Image}} {{Infobox person | name = അശോകൻ | image = | imagesize = | caption = | birth_name = രാമൻ അശോക് കുമാർ | birth_date = {{birth date and age|1962|10|30|df=yes}} | birth_place = [[വർക്കല]], [[കേരളം]] | death_date = 25 സെപ്റ്റംബർ 2022 | death_place = ലേക് ഷോർ ആശുപത്രി, കൊച്ചി | othername = അശോകൻ | yearsactive = 1985-2000 | spouse = സീത ഭാസ്കരൻ | website = https://www.auberon.in/ | occupation = [[ചലച്ചിത്രസംവിധായകൻ]] | children = അഭിരാമി }} [[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാളചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ]] സിനിമ [[സംവിധായകൻ|സംവിധായകനും]] ഐ ടി സംരംഭകനും ആയിരുന്നു '''അശോകൻ''' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന '''രാമൻ അശോക് കുമാർ'''. അശോകൻ എന്ന പേരിലും പിന്നീട് അശോകൻ–താഹ കൂട്ടുകെട്ടിലും മലയാള സിനിമകൾ സംവിധാനം ചെയ്തു. <ref>https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2022/09/25/director-raman-ashok-kumar-passes-away.html</ref> 1962 ഒക്ടോബർ മാസം 30 ആം തീയതി [[തിരുവനന്തപുരം]] ജില്ലയിൽ [[വർക്കല]] പുല്ലാന്നിക്കോട് ശ്രീരാമ വിലാസത്തിൽ രാമന്റെയും ലക്ഷ്മിയുടെയും മകനായി ജനിച്ചു. സ്‌കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം വർക്കല ഗവൺമെന്റ് ഹൈസ്‌കൂളിൽ പൂർത്തിയാക്കി. സ്‌കൂൾ കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസ കാലത്ത് അമേച്വർ നാടക പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ സജീവമായിരുന്നു. പുല്ലാന്നിക്കോട് ദേശാഭിവർദ്ധിനി ഗ്രന്ഥശാലയുടെ കലാ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ സജീവമായി പ്രവർത്തിച്ചു. വർക്കല എസ്.എൻ കോളേജിലെ പഠനത്തിനു ശേഷം ചെന്നൈയിലേക്ക് താമസം മാറ്റി പ്രശസ്ത സംവിധായകൻ ശശികുമാറിനൊപ്പവും പിന്നെ തമ്പി കണ്ണന്താനം, വിജി തമ്പി എന്നിവരോടോപ്പവും നൂറോളം സിനിമകളുടെ സഹസംവിധായകനായി പ്രവർത്തിച്ചു. <ref>https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2022/09/25/director-raman-ashok-kumar-passes-away.html </ref> പ്രിയങ്ക ഫിലിംസിന്റെ ബാനറിൽ പ്രിയങ്ക മഹേഷ് നിർമ്മിച്ച [[വർണ്ണം (സിനിമ)|വർണം]] എന്ന സിനിമ 1989ൽ സംവിധാനം ചെയ്‌തുകൊണ്ട് സ്വതന്ത്ര സിനിമ സംവിധായകൻ ആയി മാറി. സുഹൃത്തായ [[താഹ|താഹയ്‌ക്കൊപ്പം]] ചേർന്ന് അശോകൻ-താഹ എന്ന കൂട്ടുകെട്ടിൽ [[സാന്ദ്രം]], [[മൂക്കില്ലാരാജ്യത്ത്|മൂക്കില്ലാരാജ്യത്ത്]] എന്നീ സിനിമകളും സംവിധാനം ചെയ്തു. ന്യൂജെൻ തലമുറപോലും ഏറ്റെടുത്ത് ആസ്വദിക്കുന്ന ‘മൂക്കില്ലാരാജ്യത്ത്’ എന്ന ചിത്രത്തിലെ രംഗങ്ങളും കഥാപാത്രങ്ങളും 30 വർഷത്തിനു ശേഷം ഇതെഴുതുന്ന കാലത്തും ട്രോളുകളായി സാമൂഹികമാധ്യമങ്ങളിലൂടെ ഏറെ ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു.<ref>https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/b-jayachandran-retired-from-the-mathrubhumi-script-writer-journalist-1.5668694</ref>. അതിനു ശേഷം ആ കൂട്ടുകെട്ട് പിരിഞ്ഞിട്ട് [[ആചാര്യൻ (സിനിമ)|ആചാര്യൻ]] എന്ന സിനിമ ഒറ്റയ്ക്ക് സംവിധാനം ചെയ്തു. പിന്നീട് കൈരളി ടിവിയുടെ തുടക്കത്തിൽ കാണാപ്പുറങ്ങൾ എന്ന ടെലിഫിലിം സംവിധാനം ചെയ്തു. ആ വർഷത്തെ മികച്ച ടെലിഫിലിമിനുള്ള സംസ്ഥാന സർക്കാർ അവാർഡ് 'കാണാപ്പുറങ്ങൾ' നേടി. <ref>https://www.kairalinewsonline.com/2022/09/25/558355.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ആചാര്യൻ സിനിമ റിലീസ് ചെയ്ത ശേഷം മറ്റു സിനിമ പ്രോജക്ടുകൾ ആലോചിച്ചെങ്കിലും അതൊന്നും തുടങ്ങാതെ സിംഗപ്പൂർ ടെലിവിഷന് വേണ്ടി മലയാളം സിനിമകളുടെ അവകാശം മേടിച്ച് അതിൽ സബ് ടൈറ്റിൽ ചെയ്തു കൊടുക്കുന്ന ബിസിനസ്സ് ആരംഭിച്ചു . അതിന്റെ തുടർച്ചയായി പിന്നെ സിംഗപ്പൂരിലേക്ക് പ്രവർത്തനകേന്ദ്രം മാറ്റിയ അശോകൻ, അവിടെ ബന്ധുക്കൾക്കൊപ്പം സ്ഥിരതാമസമാക്കി ബിസിനസ്സ് തുടങ്ങുകയായിരുന്നു. <ref>https://www.twentyfournews.com/2022/09/25/director-raman-ashok-kumar-passes-away.html </ref>സിംഗപ്പൂരിൽ റാഫിൾസ് ഇന്റർനാഷണൽ എന്ന ട്രേഡിങ് സ്ഥാപനം തുടങ്ങിയിട്ട്, പിന്നീട് ദുബായ് ആസ്ഥാനമായി ഇലക്ട്രോണിക് ഡോക്യുമെന്റ് മാനേജ്‌മന്റ് , ബിൽഡിംഗ് ഇൻഫർമേഷൻ മോഡലിംഗ്, കമ്പ്യൂട്ടർ എയ്ഡഡ് ഫെസിലിറ്റീസ് മാനേജ്‌മന്റ് , ഇന്റർനെറ്റ് ഓഫ് തിങ്ങ്സ് എന്നീ മേഖലകളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന അവ്ബെറോൺ ടെക്‌നോളജീസ് <ref>{{Cite web |url=https://auberon.in/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2022-09-30 |archive-date=2022-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220930084802/https://auberon.in/ |url-status=dead }}</ref> എന്ന ഐ ടി സ്ഥാപനം തുടങ്ങി. കൊച്ചി ഇൻഫോപാർക്കിലും സിംഗപ്പൂരിലും അവ്ബെറോൺ ടെക്‌നോളജീസ് ശാഖകൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.<ref>https://www.kairalinewsonline.com/2022/09/25/558355.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> രോഗബാധിതനായി ചികിത്സയിൽ ഇരിക്കെ കൊച്ചി ലേക് ഷോർ ആശുപത്രിയിൽ വച്ച് 2022 സെപ്തംബർ മാസം 25 ആം തീയതി അന്തരിച്ചു. ഭാര്യ: സീത ഭാസ്കരൻ. മകൾ: അഭിരാമി. <ref> https://malayalam.indiatoday.in/cinema/story/director-ashok-kumar-passed-away-451367-2022-09-26</ref> അശോകന്റെ മൃതദേഹം സെപ്റ്റംബർ 27ആം തീയതി ഔദ്യോഗിക ബഹുമതികളോടെ വർക്കല പുല്ലാന്നിക്കോട് കുടുംബവീട്ടിൽ സംസ്‌കരിച്ചു. <ref>https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=913095&u=general</ref><ref>https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=912666</ref> ==സിനിമകൾ - സംവിധായകനായി == {| class="wikitable" |- ! വർഷം!! ചിത്രം !! അഭിനേതാക്കൾ !! കുറിപ്പുകൾ |- | 1989 || [[വർണ്ണം (സിനിമ)|വർണ്ണം]] || ജയറാം, സുരേഷ് ഗോപി, രഞ്ജിനി,മുകേഷ്, എം ജി സോമൻ,തിലകൻ,ജഗതി ശ്രീകുമാർ,മീന,പാർവ്വതി, ഇന്നസെന്റ്, എൻ എൽ ബാലകൃഷ്ണൻ,കൃഷ്ണൻകുട്ടി നായർ, പൂജപ്പുര രാധാകൃഷ്ണൻ, ജെയിംസ്, ഉഷ, മനോജ് കുമാർ, കലാനിലയം ഓമന|| |- | 1990 || [[സാന്ദ്രം]] || സുരേഷ് ഗോപി, പാർവ്വതി, ഇന്നസെന്റ്, കൽപ്പന, ബാദുഷ, പ്രസീത, കുതിരവട്ടം പപ്പു, മാമുക്കോയ, എൻ എൽ ബാലകൃഷ്ണൻ, ക്യാപ്റ്റൻ രാജു, സായികുമാർ, രഞ്ജിനി, ജഗദീഷ്, മാസ്റ്റർ ടിങ്കു, മായ ശ്രീകുമാർ|| അശോകൻ–താഹ കൂട്ടുകെട്ടിൽ |- | 1991 || [[മൂക്കില്ലാരാജ്യത്ത്]] || [[Mukesh (actor)|മുകേഷ്]], [[തിലകൻ]], [[Jagathi Sreekumar|ജഗതി]], [[Siddique (actor)|സിദ്ദിഖ്]], [[വിനയ പ്രസാദ്]], സുചിത്ര, [[Rajan P. Dev|രാജൻ പി ദേവ്]] || അശോകൻ–താഹ കൂട്ടുകെട്ടിൽ |- |1993 || [[ആചാര്യൻ (സിനിമ)|ആചാര്യൻ]]||സുരേഷ് ഗോപി, തിലകൻ, ജഗതി ശ്രീകുമാർ, വിനീത്, ശ്രീനിവാസൻ, ശാരി, ജിജി, അലിയാർ, ജനാർദ്ദനൻ, ലീല പണിക്കർ, മഹേഷ്, കെ പി ഉമ്മർ, മിഗ്ദാദ്, പ്രതാപചന്ദ്രൻ, കൊല്ലം തുളസി, അസീസ്, ദർശന, യശോദ, അസീസ് , ക്ലീറ്റസ് മെൻഡെസ്, മാർക്ക് സാംസൺ, രാജീവ് നാനേക്കർ, നീൽ ക്ലാർക്ക് , മുൻഷി വേണു, കൃപ ജോസഫ്|| |- |} ==പുരസ്കാരങ്ങൾ== കാണാപ്പുറങ്ങൾ എന്ന രണ്ടേകാൽ മണിക്കൂറുള്ള ടെലിസിനിമ 2003ലെ മികച്ച ടെലിഫിലിമിനുള്ള സംസ്ഥാന സർക്കാർ അവാർഡ് നേടി.<ref> https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/director-ashok-kumar-passes-away-1.7906996</ref> മികച്ച ടെലി സിനിമ, മികച്ച സംവിധാനം, മികച്ച ഛായാഗ്രഹണം (പ്രതാപൻ), മികച്ച നടൻ (കൃഷ്ണകുമാർ), മികച്ച എഡിറ്റിംഗ് (ബി. അജിത്ത് കുമാർ) എന്നീ പുരസ്കാരങ്ങൾ കാണാപ്പുറങ്ങൾ നേടി. അതോടൊപ്പം 6 ഫിലിം ക്രിട്ടിക്സ് അവാർഡുകളും (മികച്ച നടൻ, മികച്ച നടി (റിനു മാത്യൂസ്), മികച്ച ചിത്രം, മികച്ച സംവിധാനം, മികച്ച‌ ഛായാഗ്രഹണം, മികച്ച എഡിറ്റിംഗ്) കാണാപ്പുറങ്ങൾ നേടി. ==അവലംബം== [[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]] [[വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:വർക്കലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:1962-ൽ ജനിച്ചവർ]] 2f42n3jg5ayrgwlr1t2nr82svt3la4w 0 578175 4617048 3811191 2026-05-03T20:46:05Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617048 wikitext text/x-wiki {{prettyurl/wikidata}}{{Speciesbox | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name="iucn status 13 November 2021">{{cite iucn |author=BirdLife International |date=2018 |title=''Agapornis roseicollis'' |volume=2018 |page=e.T22685342A131916302 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22685342A131916302.en |access-date=13 November 2021}}</ref> | image = Rosy-faced lovebird (Agapornis roseicollis roseicollis).jpg | image2 = Rosy-faced lovebird (Agapornis roseicollis roseicollis) 2.jpg | image2_caption = both in [[Erongo]], [[Namibia]] | image_upright = | taxon = Agapornis roseicollis | authority = ([[Louis Jean Pierre Vieillot|Vieillot]], 1818) | range_map = Peachfaced lovebird distribution2.gif | range_map_upright = 1.2 | range_map_caption = Native ranges in the [[Namib Desert]] and arid areas of Namibia and Angola }} [[File:Rosy-faced lovebirds (Agapornis roseicollis roseicollis) composite.jpg|thumb|Courting pair, [[Namibia]]]] '''റോസി-കോളർഡ്''' അല്ലെങ്കിൽ '''പീച്ച്-ഫേസ്ഡ് ലവ്ബേർഡ്''' എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന '''റോസി-ഫേസ്ഡ് ലവ്ബേർഡ്''' (അഗപോർണിസ് റോസിക്കോളിസ്), തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]]യിലെ [[നമീബ് മരുഭൂമി]] പോലുള്ള വരണ്ട പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ഇനം ലവ്ബേർഡ് ആണ്. ഉച്ചത്തിലുള്ളതും നിരന്തരമായതുമായ ശബ്ദമുണ്ടാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികൾ വളരെ സാമൂഹിക ജീവിയാണ്. പലപ്പോഴും കാട്ടിൽ ചെറിയ ഗ്രൂപ്പുകളായി ഒത്തുചേരുന്നു. അവർ ദിവസം മുഴുവൻ ഭക്ഷണം കഴിക്കുകയും ഇടയ്ക്കിടെ കുളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ജനസംഖ്യകൾക്കിടയിൽ നിറവ്യത്യാസമുണ്ടാകാം. പുരുഷന്മാരിലും സ്ത്രീകളിലും തൂവലുകൾ ഒരുപോലെയാണ്. ലവ്‌ബേർഡ്‌സ് അരികിലിരുന്ന് പരസ്പരം മുഖം തിരിച്ചിരുന്ന് ഉറങ്ങുന്ന അവയുടെ ഉറക്കത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ്. കൂടാതെ, പെൺപക്ഷികൾ അസംസ്കൃത വസ്തുക്കളെ നീളമുള്ള സ്ട്രിപ്പുകളായി വലിച്ചുകീറുകയും അവയെ മുതുകിൽ "വളച്ചൊടിച്ച്" കെട്ടുകയും ഒരു കൂടുണ്ടാക്കാൻ ഗണ്യമായ ദൂരം പിന്നോട്ട് പറക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. വളർത്തു വ്യവസായത്തിൽ അവ സാധാരണമാണ്. ==അവലംബം== === Citations === {{Reflist}} === Cited texts === * {{cite book |last=Forshaw |first=Joseph M. | author-link=Joseph Forshaw |title=Parrots of the World; an Identification Guide|url=https://archive.org/details/parrotsofworldid0000fors |url-access=registration |others =Illustrated by [[Frank Knight (artist)|Frank Knight]]|publisher=[[Princeton University Press]] |isbn=0-691-09251-6 | year=2006 }} === General references === * {{Cite web |publisher=BirdLife International (2008) |url=http://www.birdlife.org/datazone/species/index.html?action=SpcHTMDetails.asp&sid=1510&m=0 |title=Species factsheet: ''Agapornis roseicollis'' |access-date=9 July 2008}} * {{Cite journal |last1=Burt |first1=D.W. |last2=White |first2=S.J. |date=July 2007 |title=Avian Genomics in the 21st Century |url=https://www.karger.com/Article/Abstract/103159 |journal=[[Cytogenetic and Genome Research]] |volume=117 |issue=1–4: Avian Genomics in Evolution, Agriculture and Health |doi=10.1159/000103159 |isbn=978-3-8055-8338-1}} * [http://ebird.org/ebird/GuideMe?speciesCodes=peflov&reportType=species&bMonth=01&bYear=2003&eMonth=12&eYear=2011&parentState=US-FL&countries=US&states=US-FL&getLocations=northAmerica&continue.x=59&continue.y=2&continue=t Rosy-faced Lovebird Bird Observations, Jan–Dec, 2003–2011], eBird.org * {{Cite book |last=Luft |first=Stefan |year=2007 |title=Parrots of Africa |edition=1st |location=Norderstedt, Germany |publisher=Books On Demand |ISBN=978-3-8334-8445-2 |oclc=176931136}} ==പുറംകണ്ണികൾ== {{Commons|Agapornis roseicollis|Rosy-faced lovebird}} *[http://www.lovebirds.co.nz/mutations/peach.php Peach Faced Lovebird mutation information] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080612223022/http://www.lovebirds.co.nz/mutations/peach.php |date=2008-06-12 }} Information on PFLB mutations *[http://mirror-pole.com/collpage/pf_loveb/pfl_1.htm Peach-faced Lovebird] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230817075458/http://mirror-pole.com/collpage/pf_loveb/pfl_1.htm |date=2023-08-17 }} Range Expansion Data in Greater Phoenix, Arizona *[http://www.africanlovebirdsociety.com/ African Love Bird Society] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090416100013/http://www.africanlovebirdsociety.com/ |date=2009-04-16 }} An international organization dedicated to the keeping, breeding, and showing of Love Birds. * Rosy-faced lovebird - [http://sabap2.adu.org.za/docs/sabap1/367.pdf Species text in The Atlas of Southern African Birds]. {{Psittaculini}} {{Taxonbar|from=Q632213}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ പക്ഷികൾ]] 7s7iayntdgs6gbp20qm36wccseg2vh2 0 596861 4617051 4023482 2026-05-03T21:00:30Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617051 wikitext text/x-wiki {{prettyurl/wikidata}}{{Infobox academic | honorific_prefix = [[Professor (highest academic rank)|Professor]] Dame | name = Rosemary Cramp | honorific_suffix = {{postnominals|country=GBR|DBE|FSA|FBA|size=100%}} | image = | image_size = | alt = | caption = | birth_name = Rosemary Jean Cramp | birth_date = {{birth date|1929|5|6|df=y}} | birth_place = [[Cranoe]], Leicestershire, England | death_date = {{death date and age|2023|04|27|1929|05|06|df=y}} | death_place = | death_cause = | region = | period = | occupation = | title = Professor of Archaeology | boards = <!-- Board or similar positions extraneous to main occupation --> | known_for = | spouse = | children = | era = | language = | discipline = [[Archaeology]] and [[medieval studies]] | sub_discipline = {{plainlist| * [[Anglo-Saxons]] * Archaeology of [[northern England]] * [[Early medieval]] sculpture and glass * [[Christian monasticism|Early monasticism]] }} | movement = <!-- Should match the ideological movement or denomination (for religious), "school" of thought etc. (e.g. "Anglican", "Postmodernist", "Socialist" or "Green" etc. --> | religion = <!-- Religion should be supported with a citation from a reliable source --> | denomination = <!-- Religious denomination should be supported with a citation from a reliable source --> | education = [[Robert Smyth Academy|Market Harborough Grammar School]] | alma_mater = [[St Anne's College, Oxford]] ([[Bachelor of Letters|BLitt]] [[Master of Arts (Oxbridge and Dublin)|MA]]) | thesis_title = | thesis_url = | thesis_year = | school_tradition = | doctoral_advisor = | doctoral_students = | notable_students = <!--Only those with WP articles--> | main_interests = | workplaces = {{plainlist| * St Anne's College, Oxford * [[Durham University]] }} | notable_works = | notable_ideas = | influences = <!--Must be referenced from a third party source--> | influenced = <!--Must be referenced from a third party source--> | awards = <!--Notable national level awards only--> | website = | footnotes = }}ബ്രിട്ടീഷ് പുരാവസ്തു ഗവേഷകയും [[ആംഗ്ലോ-സാക്സൺ|ആംഗ്ലോ-സാക്സണുകളിൽ]] വൈദഗ്ദ്ധ്യം നേടിയ ഒരു സർവ്വകലാശാലാ അദ്ധ്യാപകയുമായിരുന്നു '''ഡാം റോസ്മേരി ജീൻ ക്രാമ്പ്,''' ഡിബിഇ, എഫ്എസ്എ, എഫ്ബിഎ (6 മെയ് 1929 - 27 ഏപ്രിൽ 2023) . 2001 മുതൽ 2004 വരെ സൊസൈറ്റി ഓഫ് ആന്റിക്വറീസ് ഓഫ് ലണ്ടൻ പ്രസിഡന്റായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ച അവർ ഡർഹാം സർവ്വകലാശാലയിൽ നിയമിതയായ ആദ്യത്തെ വനിതാ പ്രൊഫസറും 1971 മുതൽ 1990 വരെ ആർക്കിയോളജി പ്രൊഫസറുമായിരുന്നു. == ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും == റോസ്മേരി ജീൻ ക്രാമ്പ് 1929 മെയ് 6 ന് ഇംഗ്ലണ്ടിലെ ലെസ്റ്റർഷെയറിലെ ക്രാനോയിൽ ജനിച്ചു.<ref name="Debrett's">{{cite web|title=Rosemary Jean CRAMP|url=http://www.debretts.com/people-of-today/profile/7356/Rosemary-Jean-CRAMP|work=People of Today|publisher=Debrett's|access-date=31 March 2014|url-status=dead|archive-url=https://archive.today/20140331221649/http://www.debretts.com/people-of-today/profile/7356/Rosemary-Jean-CRAMP|archive-date=31 March 2014}}</ref><ref name="Who's Who 2016" /ലെസ്റ്റർഷെയറിലെ<ref name="Cork DLitt">{{cite web|title=TEXT OF THE INTRODUCTORY ADDRESS DELIVERED BY PROFESSOR EAMONN Ó CARRAGÁIN|url=http://www.nui.ie/college/docs/citations/2003/cramp.pdf|publisher=University of Cork|access-date=31 March 2014|date=6 June 2003|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304002400/http://www.nui.ie/college/docs/citations/2003/cramp.pdf|url-status=dead}}</ref><ref name="The Northern Echo - Digging detective">{{cite news|last=Addicott|first=Ruth|title=Digging detective|url=http://www.thenorthernecho.co.uk/features/featuresediting/9133041.Digging_detective/|access-date=31 March 2014|newspaper=The Northern Echo|date=11 July 2011|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140331151314/http://www.thenorthernecho.co.uk/features/featuresediting/9133041.Digging_detective/|archive-date=31 March 2014}}</ref> അവളുടെ പിതാവിന്റെ കൃഷിയിടത്തിലാണ് അവൾ വളർന്നത്. ലെസ്റ്റർഷെയറിലെ മാർക്കറ്റ് ഹാർബറോയിലുള്ള മാർക്കറ്റ് ഹാർബറോ ഗ്രാമർ സ്കൂളിലാണ് അവൾ വിദ്യാഭ്യാസം നേടിയത്.<ref name="PROFESSOR ROSEMARY CRAMP HONOURED BY UNIVERSITY OF BRADFORD">{{cite web|title=PROFESSOR ROSEMARY CRAMP HONOURED BY UNIVERSITY OF BRADFORD|url=http://www.brad.ac.uk/corpcomms/pressreleases/2002/cramp.htm|publisher=University of Bradford|access-date=31 March 2014|date=25 July 2002|archive-date=2015-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20150923194323/http://www.brad.ac.uk/corpcomms/pressreleases/2002/cramp.htm|url-status=dead}}</ref> 12-ആം വയസ്സിൽ, ഗ്ലൂസ്റ്റണിലെ അവളുടെ കുടുംബഭൂമിയിൽ ഒരു റോമൻ വില്ലയുടെ തെളിവുകൾ അവൾ കണ്ടെത്തി.<ref name="Digging detective">{{Cite web|url=https://www.thenorthernecho.co.uk/news/9133041.digging-detective/|title=Digging detective|website=The Northern Echo|language=en|access-date=2019-05-09}}</ref><ref name=":0">{{Cite journal|last=Cramp|first=Rosemary|date=Spring 2019|title=Rosemary Cramp: On celebrating the stone sculpture of the Anglo-Saxons|url=https://www.thebritishacademy.ac.uk/sites/default/files/BAR35-06-Cramp.pdf|journal=British Academy Review|pages=26–33}}</ref> ക്രാമ്പ് ഓക്സ്ഫോർഡിലെ സെന്റ് ആൻസ് കോളേജിൽ ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയും സാഹിത്യവും പഠിക്കാൻ പോയ അവർ,<ref name="Cork DLitt"/>ബിരുദകാലത്ത്, പുരാവസ്തു ഗവേഷകയായ മാർഗരി വെനബിൾസ് ടെയ്‌ലറുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുകയും നോർത്തംബർലാൻഡിലെ കോർബ്രിഡ്ജിൽ നടന്ന ആർക്കിയോളജിക്കൽ ഫീൽഡ് സ്‌കൂളിൽ ചേരുകയും ചെയ്തു. കൂടാതെ ഓക്‌സ്‌ഫോർഡ് യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി ആർക്കിയോളജിക്കൽ സൊസൈറ്റിയിലെ സജീവ അംഗവുമായിരുന്നു.<ref name="interview">{{cite journal |title=Rosemary Cramp: interview |journal=British Academy Review |date=2019 |issue=35 |url=https://www.thebritishacademy.ac.uk/publishing/review/35/british-academy-review-35-rosemary-cramp-interview/ |access-date=3 May 2023 |publisher=The British Academy |language=en}}</ref>അവർ ബാച്ചിലർ ഓഫ് ആർട്സ് (ബിഎ) ബിരുദം നേടി. സാമ്പ്രദായികമായി അവളുടെ ബിഎ പിന്നീട് മാസ്റ്റർ ഓഫ് ആർട്‌സായി ഉയർത്തുകയും ചെയ്തു.<ref name="Debrett's"/> ക്രിസ്റ്റഫർ ഹോക്‌സിന്റെ കീഴിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം (BLitt) പഠിക്കാൻ സെന്റ് ആനസിൽ തുടർന്ന അവർ 1950-ൽ അത് പൂർത്തിയാക്കി <ref name="Cork DLitt"/><ref name="interview" /> അവളുടെ തീസിസ് പഴയ ഇംഗ്ലീഷ് കവിതകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പുരാവസ്തു തെളിവുകളുടെ പ്രസക്തിയെക്കുറിച്ചായിരുന്നു. <ref name="Cork DLitt"/> ==References== {{reflist}} ==External links== *[https://www.archaeologydataservice.ac.uk/library/browse/personDetails.xhtml?personId=4587 Rosemary Cramp at the Archaeology Data Service] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230504124937/https://www.archaeologydataservice.ac.uk/library/browse/personDetails.xhtml?personId=4587 |date=2023-05-04 }} * [https://www.worldcat.org/identities/lccn-n50019081/ Rosemary Cramp at WorldCat Identities] {{authority control}} [[വർഗ്ഗം:1929-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:2023-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:2023-ൽ മരിച്ചവർ]] hy3xn7to9x7oaxl80pzph15h98bozg8 3 597705 4617088 3922564 2026-05-04T03:17:27Z Mfield 212183 [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sree.wpd]] എന്ന താൾ [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Renamed user d7e22a2b0523932749dc7e5688d3f1dd]] എന്ന തലക്കെട്ടിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുവിടലില്ലാതെ Mfield മാറ്റി: "[[Special:CentralAuth/Sree.wpd|Sree.wpd]]" എന്ന ഉപയോക്താവിനെ "[[Special:CentralAuth/Renamed user d7e22a2b0523932749dc7e5688d3f1dd|Renamed user d7e22a2b0523932749dc7e5688d3f1dd]]" എന്നു പേരുമാറ്റിയപ്പോൾ താൾ കൂടെ സ്വയം മാറിയിട്ടുണ്ട്. 3922564 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Sree.wpd | Sree.wpd | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 13:56, 21 മേയ് 2023 (UTC) o7wptq0dz995t5bgfudtj09pdfuyb46 0 605095 4617067 3969407 2026-05-04T00:04:52Z Fotokannan 14472 4617067 wikitext text/x-wiki കേരളീയനായ ചിത്രകാരനായിരുന്നു '''കെ.പി. വത്സരാജ്''' (മരണം : 13 സെപ്റ്റംബർ 2023).<ref>https://www.kasargodvartha.com/2023/09/kasargod-renowned-painter-kp-valsaraj.html</ref> ആധുനിക ചിത്രകാരന്മാരിൽ രാജ്യത്ത് തന്നെ അറിയപ്പെടുന്നയാളായിരുന്നു. ==ജീവിതരേഖ== കാസർകോട് കാനത്തൂരിലെ ചിത്രകാരൻ സി കെ നായരുടെയും കെ പി ശാരദ അമ്മയുടെയും മകനാണ്. [[തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജ്|തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജിൽ]] പഠിച്ചു. പഠന കാലത്ത് രൂപപ്പെട്ട [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ|കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാറിന്റെ]] നേതൃത്വത്തിലുള്ള [[ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്‌സ് ആൻഡ് സ്‌കൾപ്‌റ്റേഴ്‌സ് അസോസിയേഷൻ|ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്‌സ് ആൻഡ് സ്‌കൾപ്‌റ്റേഴ്‌സ് അസോസിയേഷന്റെ]] സഹചാരിയായിരുന്നു. ബറോഡ സർവകലാശാലയിലെ ഫാക്കൽറ്റി ഒഫ് ഫൈൻ ആർട്സിൽ നിന്നു ഡിസ്റ്റിംഗ്ഷനോടെ ബി.എഫ് എ ബിരുദം നേടി. തുടർന്നു വിശ്വഭാരതി സർവ്വകലാശാലയിലെ കലാദവനിൽനിന്നു മാസ്റ്റർ ബിരുദധാരിയായി. ആധുനികചിത്രകലാരംഗത്ത് ശ്രദ്ധേയനായ വത്സരാജ് നിരവധി പ്രദർശനങ്ങൾ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. മാഹി മലയാള കലാഗ്രാമം മുൻ പ്രിൻസിപ്പലായിരുന്നു. ചെന്നൈയിൽ ചെട്ടിനാട് വിദ്യാശ്രമത്തിൽ ചിത്രകലാ അധ്യാപകനായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഭാര്യ സിന്ധു. മക്കൾ അശ്വതി, ആതിര ==മരണം== അസുഖത്തെ തുടർന്ന് മംഗളൂരുവിലെ ആശുപത്രിയിൽ അന്തരിച്ചു.<ref>https://malayalam.karavaldaily.com/2023/09/14/artiest-valsaraj-passes-away/</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ചിത്രകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 13-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:2023-ൽ മരിച്ചവർ]] ctbm4dh9cfgazc1xou1qjak3d0rpheg 4617069 4617067 2026-05-04T01:25:28Z Fotokannan 14472 /* ജീവിതരേഖ */ 4617069 wikitext text/x-wiki കേരളീയനായ ചിത്രകാരനായിരുന്നു '''കെ.പി. വത്സരാജ്''' (മരണം : 13 സെപ്റ്റംബർ 2023).<ref>https://www.kasargodvartha.com/2023/09/kasargod-renowned-painter-kp-valsaraj.html</ref> ആധുനിക ചിത്രകാരന്മാരിൽ രാജ്യത്ത് തന്നെ അറിയപ്പെടുന്നയാളായിരുന്നു. ==ജീവിതരേഖ== കാസർകോട് കാനത്തൂരിലെ ചിത്രകാരൻ സി കെ നായരുടെയും കെ പി ശാരദ അമ്മയുടെയും മകനാണ്. [[തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജ്|തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജിൽ]] പഠിച്ചു. പഠന കാലത്ത് രൂപപ്പെട്ട [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ|കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാറിന്റെ]] നേതൃത്വത്തിലുള്ള [[ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്‌സ് ആൻഡ് സ്‌കൾപ്‌റ്റേഴ്‌സ് അസോസിയേഷൻ|ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്‌സ് ആൻഡ് സ്‌കൾപ്‌റ്റേഴ്‌സ് അസോസിയേഷന്റെ]] സഹചാരിയായിരുന്നു. ബറോഡ സർവകലാശാലയിലെ ഫാക്കൽറ്റി ഒഫ് ഫൈൻ ആർട്സിൽ നിന്നു ഡിസ്റ്റിംഗ്ഷനോടെ ബി.എഫ് എ ബിരുദം നേടി. തുടർന്നു വിശ്വഭാരതി സർവ്വകലാശാലയിലെ കലാദവനിൽനിന്നു മാസ്റ്റർ ബിരുദധാരിയായി. ആധുനികചിത്രകലാരംഗത്ത് ശ്രദ്ധേയനായ വത്സരാജ് നിരവധി പ്രദർശനങ്ങൾ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. മാഹി മലയാള കലാഗ്രാമം മുൻ പ്രിൻസിപ്പലായിരുന്നു. ചെന്നൈയിൽ ചെട്ടിനാട് വിദ്യാശ്രമത്തിൽ ചിത്രകലാ അധ്യാപകനായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഭാര്യ സിന്ധു. മക്കൾ അശ്വതി, ആതിര ==റാഡിക്കൽ പ്രദർശനം== 2026 ൽ കേരള ലളിത കലാ അക്കാദമി റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പിൽപ്പെട്ട കെ.പി. വത്സരാജ്, കരുണാകരൻ, പ്രഭാകരൻ, കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ എന്നിവരുടെ ശിൽപ്പങ്ങളുടെയും പെയിന്റിംഗുകളുടെയും പ്രദർശനം റാഡിക്കൽ എന്ന പേരിൽ സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്നു. കെ.എം. മധുസൂധനനായിരുന്നു ക്യൂറേറ്റർ.<ref>https://thewire.in/the-arts/when-the-radical-becomes-heritage-exhibition-in-ernakulam-triggers-debate</ref> ==മരണം== അസുഖത്തെ തുടർന്ന് മംഗളൂരുവിലെ ആശുപത്രിയിൽ അന്തരിച്ചു.<ref>https://malayalam.karavaldaily.com/2023/09/14/artiest-valsaraj-passes-away/</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ചിത്രകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 13-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:2023-ൽ മരിച്ചവർ]] rwyet4dtz6ld2l87mysykyuv3zhyb9x 4617070 4617069 2026-05-04T01:28:02Z Fotokannan 14472 /* റാഡിക്കൽ പ്രദർശനം */ 4617070 wikitext text/x-wiki കേരളീയനായ ചിത്രകാരനായിരുന്നു '''കെ.പി. വത്സരാജ്''' (മരണം : 13 സെപ്റ്റംബർ 2023).<ref>https://www.kasargodvartha.com/2023/09/kasargod-renowned-painter-kp-valsaraj.html</ref> ആധുനിക ചിത്രകാരന്മാരിൽ രാജ്യത്ത് തന്നെ അറിയപ്പെടുന്നയാളായിരുന്നു. ==ജീവിതരേഖ== കാസർകോട് കാനത്തൂരിലെ ചിത്രകാരൻ സി കെ നായരുടെയും കെ പി ശാരദ അമ്മയുടെയും മകനാണ്. [[തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജ്|തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജിൽ]] പഠിച്ചു. പഠന കാലത്ത് രൂപപ്പെട്ട [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ|കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാറിന്റെ]] നേതൃത്വത്തിലുള്ള [[ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്‌സ് ആൻഡ് സ്‌കൾപ്‌റ്റേഴ്‌സ് അസോസിയേഷൻ|ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്‌സ് ആൻഡ് സ്‌കൾപ്‌റ്റേഴ്‌സ് അസോസിയേഷന്റെ]] സഹചാരിയായിരുന്നു. ബറോഡ സർവകലാശാലയിലെ ഫാക്കൽറ്റി ഒഫ് ഫൈൻ ആർട്സിൽ നിന്നു ഡിസ്റ്റിംഗ്ഷനോടെ ബി.എഫ് എ ബിരുദം നേടി. തുടർന്നു വിശ്വഭാരതി സർവ്വകലാശാലയിലെ കലാദവനിൽനിന്നു മാസ്റ്റർ ബിരുദധാരിയായി. ആധുനികചിത്രകലാരംഗത്ത് ശ്രദ്ധേയനായ വത്സരാജ് നിരവധി പ്രദർശനങ്ങൾ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. മാഹി മലയാള കലാഗ്രാമം മുൻ പ്രിൻസിപ്പലായിരുന്നു. ചെന്നൈയിൽ ചെട്ടിനാട് വിദ്യാശ്രമത്തിൽ ചിത്രകലാ അധ്യാപകനായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഭാര്യ സിന്ധു. മക്കൾ അശ്വതി, ആതിര ==റാഡിക്കൽ പ്രദർശനം== 2026 ൽ കേരള ലളിത കലാ അക്കാദമി റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പിൽപ്പെട്ട കെ.പി. വത്സരാജ്, [[കരുണാകരൻ (ശിൽപ്പി)|കരുണാകരൻ]], [[കെ. പ്രഭാകരൻ|പ്രഭാകരൻ]], [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ]] എന്നിവരുടെ ശിൽപ്പങ്ങളുടെയും പെയിന്റിംഗുകളുടെയും പ്രദർശനം റാഡിക്കൽ എന്ന പേരിൽ സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്നു. [[കെ.എം. മധുസൂദനൻ|കെ.എം. മധുസൂദനനായിരുന്നു]] ക്യൂറേറ്റർ.<ref>https://thewire.in/the-arts/when-the-radical-becomes-heritage-exhibition-in-ernakulam-triggers-debate</ref> ==മരണം== അസുഖത്തെ തുടർന്ന് മംഗളൂരുവിലെ ആശുപത്രിയിൽ അന്തരിച്ചു.<ref>https://malayalam.karavaldaily.com/2023/09/14/artiest-valsaraj-passes-away/</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ചിത്രകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 13-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:2023-ൽ മരിച്ചവർ]] 0wp6mybxljwdm7fmj7fjhyslwwa8p1r 4617075 4617070 2026-05-04T01:43:07Z Fotokannan 14472 [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4617075 wikitext text/x-wiki കേരളീയനായ ചിത്രകാരനായിരുന്നു '''കെ.പി. വത്സരാജ്''' (മരണം : 13 സെപ്റ്റംബർ 2023).<ref>https://www.kasargodvartha.com/2023/09/kasargod-renowned-painter-kp-valsaraj.html</ref> ആധുനിക ചിത്രകാരന്മാരിൽ രാജ്യത്ത് തന്നെ അറിയപ്പെടുന്നയാളായിരുന്നു. ==ജീവിതരേഖ== കാസർകോട് കാനത്തൂരിലെ ചിത്രകാരൻ സി കെ നായരുടെയും കെ പി ശാരദ അമ്മയുടെയും മകനാണ്. [[തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജ്|തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജിൽ]] പഠിച്ചു. പഠന കാലത്ത് രൂപപ്പെട്ട [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ|കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാറിന്റെ]] നേതൃത്വത്തിലുള്ള [[ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്‌സ് ആൻഡ് സ്‌കൾപ്‌റ്റേഴ്‌സ് അസോസിയേഷൻ|ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്‌സ് ആൻഡ് സ്‌കൾപ്‌റ്റേഴ്‌സ് അസോസിയേഷന്റെ]] സഹചാരിയായിരുന്നു. ബറോഡ സർവകലാശാലയിലെ ഫാക്കൽറ്റി ഒഫ് ഫൈൻ ആർട്സിൽ നിന്നു ഡിസ്റ്റിംഗ്ഷനോടെ ബി.എഫ് എ ബിരുദം നേടി. തുടർന്നു വിശ്വഭാരതി സർവ്വകലാശാലയിലെ കലാദവനിൽനിന്നു മാസ്റ്റർ ബിരുദധാരിയായി. ആധുനികചിത്രകലാരംഗത്ത് ശ്രദ്ധേയനായ വത്സരാജ് നിരവധി പ്രദർശനങ്ങൾ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. മാഹി മലയാള കലാഗ്രാമം മുൻ പ്രിൻസിപ്പലായിരുന്നു. ചെന്നൈയിൽ ചെട്ടിനാട് വിദ്യാശ്രമത്തിൽ ചിത്രകലാ അധ്യാപകനായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഭാര്യ സിന്ധു. മക്കൾ അശ്വതി, ആതിര ==റാഡിക്കൽ പ്രദർശനം== 2026 ൽ കേരള ലളിത കലാ അക്കാദമി റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പിൽപ്പെട്ട കെ.പി. വത്സരാജ്, [[കരുണാകരൻ (ശിൽപ്പി)|കരുണാകരൻ]], [[കെ. പ്രഭാകരൻ|പ്രഭാകരൻ]], [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ]] എന്നിവരുടെ ശിൽപ്പങ്ങളുടെയും പെയിന്റിംഗുകളുടെയും പ്രദർശനം റാഡിക്കൽ എന്ന പേരിൽ സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്നു. [[കെ.എം. മധുസൂദനൻ|കെ.എം. മധുസൂദനനായിരുന്നു]] ക്യൂറേറ്റർ.<ref>https://thewire.in/the-arts/when-the-radical-becomes-heritage-exhibition-in-ernakulam-triggers-debate</ref> ==മരണം== അസുഖത്തെ തുടർന്ന് മംഗളൂരുവിലെ ആശുപത്രിയിൽ അന്തരിച്ചു.<ref>https://malayalam.karavaldaily.com/2023/09/14/artiest-valsaraj-passes-away/</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ചിത്രകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 13-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:2023-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] f2b52o2syqccq1y25lei8tgdxtxf13b 4617079 4617075 2026-05-04T01:46:16Z Fotokannan 14472 /* റാഡിക്കൽ പ്രദർശനം */ 4617079 wikitext text/x-wiki കേരളീയനായ ചിത്രകാരനായിരുന്നു '''കെ.പി. വത്സരാജ്''' (മരണം : 13 സെപ്റ്റംബർ 2023).<ref>https://www.kasargodvartha.com/2023/09/kasargod-renowned-painter-kp-valsaraj.html</ref> ആധുനിക ചിത്രകാരന്മാരിൽ രാജ്യത്ത് തന്നെ അറിയപ്പെടുന്നയാളായിരുന്നു. ==ജീവിതരേഖ== കാസർകോട് കാനത്തൂരിലെ ചിത്രകാരൻ സി കെ നായരുടെയും കെ പി ശാരദ അമ്മയുടെയും മകനാണ്. [[തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജ്|തിരുവനന്തപുരം ഫൈൻ ആർട്സ് കോളേജിൽ]] പഠിച്ചു. പഠന കാലത്ത് രൂപപ്പെട്ട [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ|കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാറിന്റെ]] നേതൃത്വത്തിലുള്ള [[ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്‌സ് ആൻഡ് സ്‌കൾപ്‌റ്റേഴ്‌സ് അസോസിയേഷൻ|ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്‌സ് ആൻഡ് സ്‌കൾപ്‌റ്റേഴ്‌സ് അസോസിയേഷന്റെ]] സഹചാരിയായിരുന്നു. ബറോഡ സർവകലാശാലയിലെ ഫാക്കൽറ്റി ഒഫ് ഫൈൻ ആർട്സിൽ നിന്നു ഡിസ്റ്റിംഗ്ഷനോടെ ബി.എഫ് എ ബിരുദം നേടി. തുടർന്നു വിശ്വഭാരതി സർവ്വകലാശാലയിലെ കലാദവനിൽനിന്നു മാസ്റ്റർ ബിരുദധാരിയായി. ആധുനികചിത്രകലാരംഗത്ത് ശ്രദ്ധേയനായ വത്സരാജ് നിരവധി പ്രദർശനങ്ങൾ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. മാഹി മലയാള കലാഗ്രാമം മുൻ പ്രിൻസിപ്പലായിരുന്നു. ചെന്നൈയിൽ ചെട്ടിനാട് വിദ്യാശ്രമത്തിൽ ചിത്രകലാ അധ്യാപകനായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഭാര്യ സിന്ധു. മക്കൾ അശ്വതി, ആതിര ==റാഡിക്കൽ പ്രദർശനം== 2026 ൽ കേരള ലളിത കലാ അക്കാദമി റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പിൽപ്പെട്ട കെ.പി. വത്സരാജ്, [[കെ.ആർ. കരുണാകരൻ|കരുണാകരൻ]], [[കെ. പ്രഭാകരൻ|പ്രഭാകരൻ]], [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ]] എന്നിവരുടെ ശിൽപ്പങ്ങളുടെയും പെയിന്റിംഗുകളുടെയും പ്രദർശനം റാഡിക്കൽ എന്ന പേരിൽ സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്നു. [[കെ.എം. മധുസൂദനൻ|കെ.എം. മധുസൂദനനായിരുന്നു]] ക്യൂറേറ്റർ.<ref>https://thewire.in/the-arts/when-the-radical-becomes-heritage-exhibition-in-ernakulam-triggers-debate</ref> ==മരണം== അസുഖത്തെ തുടർന്ന് മംഗളൂരുവിലെ ആശുപത്രിയിൽ അന്തരിച്ചു.<ref>https://malayalam.karavaldaily.com/2023/09/14/artiest-valsaraj-passes-away/</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ചിത്രകാരന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 13-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:2023-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] o6ltahbhkbh4dy50pjp4guobbqui7n9 0 620896 4617098 4103552 2026-05-04T04:40:46Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617098 wikitext text/x-wiki [[File:VazhavilTemple.jpg|thumb|ശ്രീ വാഴാവിൽ ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] ശ്രീ വാഴാവിൽ ഭഗവതിക്ഷേത്രം തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ കുന്നംകുളം താലൂക്കിൽ കണ്ടാണിശ്ശേരി ദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ക്ഷേത്രമാണ്. ശ്രീ വാഴാവിൽ ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ ഭഗവതിയാണ്, ഭദ്രകാളി ഭാവത്തിലാണ് പ്രതിഷ്ഠ.ക്ഷേത്രത്തിൽ ഗണപതി, അയ്യപ്പൻ, മുത്തി, നാഗദേവതകൾ, രക്ഷസ് എന്നിവരാണ് ഉപദേവതകൾ. പ്രധാന വഴിപാടുകൾ പായസം, അട എന്നിവയാണ്. ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടു വിശേഷങ്ങൾ പാന, പാട്ട്, പുരം, തോൽപ്പാവക്കൂത്ത് എന്നിവയാണ്. പറക്കാട്ട് കുടുംബക്കാരുടെ പരദേവതയായി പുജിക്കുന്നത് ഭഗവതിയെയാണ്. കണ്ടാണിശ്ശേരിയ്ക്കാർ തട്ടകത്തമ്മയായി ആരാധിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://dvaipayana.net/vazhakavu/index.html|access-date=2024-07-26}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.keralatemples.net/tsr_durgaR.V.html|title=Welcome to the Temples of God’s Own Country|access-date=2024-07-26}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=http://wikimapia.org/20678147/Vazhavil-Bhagavathi-Temple|title=Vazhavil Bhagavathi Temple - Kandanassery|access-date=2024-07-26|language=en}}</ref> ==ഐതിഹ്യം== ==ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി== ==നിതൃപൂജകൾ== ==ഉത്സവങ്ങൾ== gfzxtk8c0qn0yfvzbptdvb5mz95osm1 0 655994 4617111 4531800 2026-05-04T06:16:10Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4617111 wikitext text/x-wiki {{pu|Vitrectomy}} {{Infobox medical intervention||Name=Vitrectomy|image=Vitrectomy-23g.jpg|caption=Three port 23-gauge vitrectomy|ICD10=|ICD9={{ICD9proc|14.73}}-{{ICD9proc|14.74}}|MeshID=D014821|OPS301=|OtherCodes=}} കണ്ണിൽ നിന്ന് [[വിട്രിയസ് ബോഡി|വിട്രിയസ് ഹ്യൂമർ]] കുറച്ച് അല്ലെങ്കിൽ മുഴുവനായി നീക്കം ചെയ്യുന്ന ശസ്ത്രക്രിയയാണ് '''വിട്രെക്ടമി'''. കണ്ണിന്റെ മുൻ ഘടനയിൽ നിന്ന് വിട്രിയസ് ഹ്യൂമറിൻ്റെ ചെറിയ ഭാഗങ്ങൾ നീക്കംചെയ്യുന്നതാണ് '''ആന്റീരിയർ വിട്രെക്ടമി'''. വിട്രിയസ് ഹ്യൂമർ മുഴുവനായി അല്ലെങ്കിൽ ഭാഗികമായി നീക്കം ചെയ്തുകൊണ്ട് കണ്ണിന്റെ ഉള്ളിൽ ആഴമേറിയ ഭാഗത്ത് നിർവ്വഹിക്കുന്ന ഒരു കൂട്ടം പ്രവർത്തനങ്ങളെ പൊതുവായി വിശേഷിപ്പിക്കുന്ന പദമാണ് '''പാർസ് പ്ലാന വിട്രെക്ടമി.''' ആധുനിക യുഗത്തിനു മുമ്പുതന്നെ, ചില ശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ധർ ക്രൂഡ് വിട്രെക്ടമികൾ നടത്തിയിരുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്, ഡച്ച് സർജനായ ആന്റൺ നക്ക് (1650-1692) ഒരു ചെറുപ്പക്കാരന്റെ ഇൻഫ്ലമേറ്റഡ് ആയ കണ്ണിൽ നിന്ന് സക്ഷൻ വഴി വിട്രിയ സ് നീക്കം ചെയ്തതായി അവകാശപ്പെട്ടു. <ref name="Ophthalmology and Eye Diseases">{{Cite journal |year=2017 |title=A Family of Early English Oculists (1600–1751), With a Reappraisal of John Thomas Woolhouse (1664-1733/1734) |journal=Ophthalmology and Eye Diseases |volume=9 |pages=1179172117732042 |doi=10.1177/1179172117732042 |pmc=5624362 |pmid=28989288}}</ref> ബോസ്റ്റണിൽ, ജോൺ കോളിൻസ് വാറൻ (1778–1856) ആംഗിൾ ക്ലോഷർ [[ഗ്ലോക്കോമ|ഗ്ലോക്കോമയ്ക്കായി]] ക്രൂഡ് ലിമിറ്റഡ് വിട്രെക്ടമി നടത്തി. <ref name="Ophthalmology and Eye Diseases2">{{Cite journal |year=2017 |title=Ophthalmology in North America: Early Stories (1491–1801) |url=http://insights.sagepub.com/ophthalmology-in-north-america-early-stories-1491-1801-article-a6480 |journal=Ophthalmology and Eye Diseases |volume=9 |pages=1179172117721902 |doi=10.1177/1179172117721902 |pmc=5533269 |pmid=28804247}}</ref> == വിട്രെക്ടമിയിൽ അനസ്തേഷ്യ == വിട്രെക്റ്റമിക്കുള്ള [[അനസ്തീസിയ|അനസ്തേഷ്യ]] രീതികളിൽ [[ജനറൽ അനസ്തീസിയ|ജനറൽ അനസ്തേഷ്യ]], [[ലോക്കൽ അനസ്തീസിയ|ലോക്കൽ അനസ്തേഷ്യ]], [[ടോപിക്കൽ അനസ്തെറ്റിക്|ടോപിക്കൽ അനസ്തേഷ്യ]], ട്രോജൻ അനസ്തേഷ്യ <ref>{{Cite journal |last=Gupta |first=Sanjiv Kumar |last2=Kumar |first2=Ajai |last3=Sharma |first3=Arun |date=2018-05-01 |title=Trojan horse anaesthesia: A novel method of anaesthesia for pars plana vitrectomy |url=http://www.ojoonline.org/text.asp?2018/11/2/119/233322 |journal=Oman Journal of Ophthalmology |language=en |volume=11 |issue=2 |pages=119–123 |doi=10.4103/ojo.OJO_87_2017 |doi-broken-date=2021-01-17 |pmc=5991053 |pmid=29930444}}</ref> ([http://www.ojoonline.org/article.asp?issn=0974-620X;year=2018;volume=11;issue=2;spage=119;epage=123;aulast=Gupta ആഗ്മെന്റഡ് ടോപ്പിക്കൽ അനസ്തേഷ്യ]) എന്നിവയുണ്ട്. ഓരോ അനസ്തേഷ്യ സാങ്കേതികതയ്ക്കും അതിൻ്റേതായ ഗുണങ്ങളും ദോഷങ്ങളുമുണ്ട്, കൂടാതെ അനസ്തേഷ്യയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ശസ്ത്രക്രിയാവിദഗ്ധന്റെയും രോഗിയുടെയും തിരഞ്ഞെടുപ്പ്, രോഗം, ആവശ്യമായ അധിക ശസ്ത്രക്രിയാ ഘട്ടങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിവിധ ഘടകങ്ങളെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും. == പാർസ് പ്ലാന വിട്രെക്ടമി == 1969 ൻ്റെ അവസാനത്തിലും 1970 ന്റെ തുടക്കത്തിലും തോമസ് എം. ആബർഗ്, സീനിയറിൻ്റെ സംഭാവനകളോടെ<ref>{{Cite journal |date=August 1995 |title=The development of pars plana vitrectomy: a personal account |journal=Graefe's Archive for Clinical and Experimental Ophthalmology |volume=233 |issue=8 |pages=453–68 |doi=10.1007/bf00183425 |pmid=8537019}}</ref> റോബർട്ട് മച്ചേമർ ആണ് വിട്രെക്ടടമി ചെയ്തു തുടങ്ങിയത്. രക്തം കടന്ന് മൂടിയ വിട്രിയസ് ഹ്യൂമർ നീക്കം ചെയ്യുകയായിരുന്നു വിട്രെക്ടമിയുടെ യഥാർത്ഥ ലക്ഷ്യം. ആദ്യത്തെ നടപടിക്രമങ്ങളുടെ വിജയം വിട്രിയസിലെ മൂടൽ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള സാങ്കേതിക വിദ്യകളുടെയും ഉപകരണങ്ങളുടെയും വികാസത്തിലേക്ക് നയിച്ചു. 1970 കളിലും 1980 കളിലും പുതിയ ഉപകരണങ്ങളുടെയും ശസ്ത്രക്രിയാ തന്ത്രങ്ങളുടെയും വികസനത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയവറിൽ ഒരാളാണ് സർജൻ/എഞ്ചിനീയർ സ്റ്റീവ് ചാൾസ്, എംഡി.<ref>{{Cite journal |year=1984 |title=Microsurgical instrumentation for vitrectomy: Part II |journal=Journal of Clinical Engineering |volume=9 |issue=1 |pages=63–71 |doi=10.1097/00004669-198401000-00015 |pmid=10265855}}</ref> == അധിക ശസ്ത്രക്രിയാ ഘട്ടങ്ങൾ == ആധുനിക വിട്രെക്ടമി ശസ്ത്രക്രിയകളുടെ ഭാഗമായി നടത്തുന്ന അധിക ശസ്ത്രക്രിയാ ഘട്ടങ്ങളിൽ ഇവ ഉൾപ്പെടാം: '''[[Membranectomy|മെംബ്രേനെക്ടമി]]'''-റെറ്റിനയിൽ നിന്ന് അനാരോഗ്യകരമായ ടിഷ്യു പാളികളെ ഫോർസെപ്സ് (ചെറിയ ഗ്രാസിംഗ് ടൂളുകൾ), പിക്സ് (ചെറിയ ഹുക്ക്) വിസ്കോ-ഡിസെക്ഷൻ (ടിഷ്യുവിന്റെ പാളികളെ ദ്രാവക ജെറ്റുകൾ ഉപയോഗിച്ച് വേർതിരിക്കുന്നു) പോലുള്ള ചെറിയ ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് നീക്കം ചെയ്യുന്ന നടപടിക്രമം. അനാരോഗ്യകരമായ ടിഷ്യൂകളുടെ ഈ പാളിയെ എപിരെറ്റിനൽ മെംബ്രൻ എന്ന് വിളിക്കുന്നു, ഇത് ആർക്കും സംഭവിക്കാം, പക്ഷേ പ്രായമായവരിലോ മുൻകാല നേത്രരോഗമോ നേത്ര ശസ്ത്രക്രിയ ചരിത്രമോ ഉള്ളവരിലോ ഇത് സംഭവിക്കാൻ കൂടുതൽ സാധ്യതയുണ്ട്.<ref name="eyewiki">{{Cite web|url=https://eyewiki.aao.org/Epiretinal_Membrane|title=Epiretinal Membrane|access-date=3 December 2019|website=American Academy of Ophthalmology}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> രോഗിക്ക് ഒരു എപിരെറ്റിനൽ മെംബ്രൻ ഉണ്ടെങ്കിൽ, കാഴ്ച ശക്തി കുറയുന്നത് പോലുള്ള ലക്ഷണങ്ങളെക്കുറിച്ച് പരാതിപ്പെടുകയാണെങ്കിൽ, വിട്രെക്ടമിക്ക് പുറമേ ഒരു മെംബ്രനെക്ടമി കൂടി നടത്തുന്നു. ഈ അധിക ഘട്ടത്തിന്റെ സങ്കീർണതകൾ സ്റ്റാൻഡേർഡ് വിട്രെക്ടമി നടപടിക്രമത്തിന്റെ സങ്കീർണതകൾക്ക് സമാനമാണ്.<ref name="eyewiki" /> '''ഫ്ലൂയിഡ്/എയർ എക്സ്ചേഞ്ച്'''-റെറ്റിനയെ താൽക്കാലികമായി ചേർത്ത് നിർത്തുന്നതിനോ റെറ്റിനയിലെ ദ്വാരങ്ങൾ അടയ്ക്കുന്നതിനോ ഇൻട്രാഒക്യുലർ മർദ്ദം നിലനിർത്തിക്കൊണ്ട് നേത്ര ഗോളത്തിന്റെ (ഗ്ലോബ്) പിൻഭാഗത്ത് നിന്ന് ഇൻട്രാഓക്യുലർ ദ്രാവകം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനായി കണ്ണിലേക്ക് വായു കുത്തിവയ്ക്കുന്നു. പിൻഭാഗം ഉടൻ തന്നെ ദ്രാവകം കൊണ്ട് നിറയുമെന്നതിനാൽ വായുവിൻറെ മർദ്ദം താൽക്കാലികമാണ്. '''എയർ/ഗ്യാസ് എക്സ്ചേഞ്ച്''' -ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ, റെറ്റിനയെ ചേർത്ത് നിർത്താൻ വാതകം ഉപയോഗിക്കാം. ഗ്യാസ്, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ സാധാരണയായി മിക്സഡ് ഗ്യാസും വായുവും സ്ക്ലെറയിലൂടെ നേത്ര ഗോളത്തിന്റെ പിൻഭാഗത്തേക്കു കുത്തിവയ്ക്കുന്നു. ഈ പ്രക്രിയയെ പലപ്പോഴും ന്യൂമാറ്റിക് റെറ്റിനോപെക്സി എന്ന് വിളിക്കുന്നു. പെർഫ്ലൂറോപ്രോപെയ്ൻ അല്ലെങ്കിൽ സൾഫർ ഹെക്സാഫ്ലൂറൈഡ് എന്നിവയാണ് സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന വാതകങ്ങൾ. മിക്സഡ് ഗ്യാസ്, അവയുടെ ഉദ്ദേശ്യം പൂർത്തിയാക്കിക്കഴിഞ്ഞാൽ സ്വമേധയാ അപ്രത്യക്ഷമാകുകയും കണ്ണിന്റെ പിൻ അറ ദ്രാവകം കൊണ്ട് വീണ്ടും നിറയുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref name="thomson">{{Cite book |title=Surgical Technology for the Surgical Technologist |publisher=Delmar Learning |year=2004 |isbn=978-1-4018-3848-5 |edition=2 |pages=[https://archive.org/details/surgicaltechnolo0002unse/page/580 580–581] |chapter=16 |chapter-url=https://archive.org/details/surgicaltechnolo0002unse/page/580}}</ref> '''[[Silicone oil injection|സിലിക്കൺ ഓയിൽ കുത്തിവയ്പ്പ്]]'''-ഒരു എയർ/ഗ്യാസ് എക്സ്ചേഞ്ച് അല്ലെങ്കിൽ ന്യൂമാറ്റിക് റെറ്റിനോപെക്സിക്ക് നടപടിക്രമത്തിന് സമാനമായി, റെറ്റിനയെ ചേർത്ത് നിർത്താൻ കണ്ണിൽ ദ്രാവക സിലിക്കൺ നിറയ്ക്കാം.<ref name="thomson"/> ന്യൂമാറ്റിക് റെറ്റിനോപെക്സിയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, പിന്നീട് ശസ്ത്രക്രിയയിലൂടെ നീക്കം ചെയ്യുന്നതുവരെ സിലിക്കൺ ഓയിൽ കണ്ണിൽ നിലനിൽക്കുന്നു. എണ്ണകൾക്ക് വാതകങ്ങളേക്കാൾ സർഫസ് ടെൻഷനും ബോയൻസിയും കുറവായതിനാൽ എണ്ണ ചെലുത്തുന്ന ടെൻഷൻ വാതകത്തേക്കാൾ 30 മടങ്ങ് കുറവാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Petersen J. |date=1987 |title=The physical and surgical aspects of silicone oil in the vitreous cavity. |journal=Graefes Arch Clin Exp Ophthalmol. |volume=225 |issue=6 |pages=452–6 |doi=10.1007/bf02334175 |pmid=3678857 |s2cid=9857386}}</ref> '''ഫോട്ടോകൊയാഗുലേഷൻ'''-റെറ്റിനയിൽ ഒരു വിടവ് അല്ലെങ്കിൽ മുറിവ് ഉണ്ടാകുമ്പോഴോ അല്ലെങ്കിൽ അനാരോഗ്യകരമായ കേടുപാടുകൾ വരുത്തുന്ന രക്തക്കുഴലുകൾ ഉണ്ടാകുമ്പോഴോ (ഡയബറ്റിക് റെറ്റിനോപ്പതി ഉള്ള രോഗികളിൽ ഇത് കാണാൻ കഴിയും) ലേസർ ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഫോട്ടോകൊയാഗുലേഷൻ ചികിത്സ ഉപയോഗിക്കാം.<ref name="thomson"/> അത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ, ദ്വാരം അടയ്ക്കുന്നതിനോ അനാരോഗ്യകരവും കേടുപാടുകൾ വരുത്തുന്നതുമായ രക്തക്കുഴലുകളുടെ വളർച്ച തടയുന്നതിനോ ലേസർ ഉപയോഗിക്കുന്നു. '''സ്ക്ലെറൽ ബക്ലിംഗ്'''-റെറ്റിനയെ ശരിയായ, സ്ഥാനത്ത് നിലനിർത്തുന്നതിന് നേത്രഗോളത്തിന്റെ ചുവരുകൾക്ക് ചുറ്റും ഒരു ബെൽറ്റ് പോലെ ഒരു പിന്തുണ നൽകുന്ന നടപടിക്രമം. റെറ്റിന കോറോയിടിൽ നിന്നും വിട്ടുപോകുന്ന അവസ്ഥ ആയ റെറ്റിന ഡിറ്റാച്ച്മെന്റ് ഉള്ള രോഗികൾക്ക് സ്ക്ലെറൽ ബക്കിൾ സ്ഥാപിക്കുന്നത്, ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് ശേഷം ഏകദേശം 80 മുതൽ 90 ശതമാനം വരെ ആളുകളിൽ റെറ്റിന കോറോയിടുമായി വീണ്ടും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിന് കാരണമാകുമെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പരാജയപ്പെട്ടാൽ മിക്ക രോഗികളും വിട്രെക്ടമി വഴി ചികിത്സിക്കപ്പെടുന്നു. '''[[Lensectomy|ലെൻസെക്ടമി]]'''-ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ, വിട്രെക്ടമിയുമായി ചേർന്ന് ലെൻസെക്ടമി അല്ലെങ്കിൽ തിമിര ശസ്ത്രക്രിയ നടത്തുന്നു. കണ്ണിന്റെ ലെൻസ് അതാര്യമാകുമ്പോഴാണ് ഈ അധിക നടപടിക്രമം നടത്തുന്നത്. <ref name="thomson"/> == ശസ്ത്രക്രിയ ആവശ്യമായ അവസ്ഥകൾ == വിട്രെക്ടമിയിൽ നിന്ന് പ്രയോജനം നേടുന്ന അവസ്ഥകൾ ഇവയാണ്: '''റെറ്റിന ഡിറ്റാച്ച്മെന്റ്'''-റെറ്റിന [[കൊറോയിഡ്|കൊറോയിടിൽ]] നിന്നും വിട്ടുപോകുന്ന അവസ്ഥ. റെറ്റിന തിരികെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഘട്ടങ്ങളിൽ ആന്തരിക ദ്രാവകം ആയ വിട്രിയസ് വൃത്തിയാക്കുന്നതിനുള്ള വിട്രെക്ടമി, റെറ്റിന തിരികെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിന് ഫോട്ടോകൊയാഗുലേഷൻ, വീണ്ടും ഘടിപ്പിച്ച റെറ്റിനയ്ക്ക് പിന്തുണ നൽകുന്നതിനായി സ്ക്ലെറൽ ബക്ലിംഗ്, സ്കാർ ടിഷ്യു നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള മെംബ്രനെക്ടമി, റെറ്റിനയെ സ്മൂത്ത് ആക്കുന്നതിന് ദ്രാവകങ്ങൾ കുത്തിവയ്ക്കൽ, റെറ്റീന സുഖപ്പെടുമ്പോൾ അത് സുരക്ഷിതമാക്കാൻ ഗ്യാസ് അല്ലെങ്കിൽ സിലിക്കൺ ഓയിൽ കുത്തിവയ്ക്കുക എന്നിവ ഉൾപ്പെടാം. '''മാക്യുലർ പക്കർ'''-സെൻട്രൽ റെറ്റിനയിൽ അനാരോഗ്യകരമായ ടിഷ്യുവിന്റെ ഒരു പാച്ച് രൂപപ്പെടുന്നത്. ഇതിനെ എപിറെറ്റിനൽ മെംബ്രൻ എന്നും വിളിക്കുന്നു. വിട്രിയസ് ജെൽ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വിട്രെക്ടമിക്ക് ശേഷം, ടിഷ്യു കളയാൻ മെംബ്രനെക്ടമി നടത്തുന്നു. '''[[ഡയബറ്റിക് റെറ്റിനോപ്പതി]]'''-ഒരു നോൺ-പ്രൊലിഫെറേറ്റീവ് അല്ലെങ്കിൽ പ്രൊലിഫെറെറ്റീവ് റെറ്റിനോപതി കാഴ്ചയെ നശിപ്പിച്ചേക്കാം. കണ്ണിൽ പുതിയ അനാരോഗ്യകരമായ, സ്വതന്ത്രമായി രക്തസ്രാവം നടത്തുന്ന രക്തക്കുഴലുകളുടെ രൂപീകരണമാണ് പ്രൊലിഫെറേറ്റീവ് തരത്തിന്റെ സവിശേഷത. പലപ്പോഴും ഡയബറ്റിക് റെറ്റിനോപ്പതിയുടെ ഈ പ്രശ്നങ്ങൾ തടയുന്നതിനായി ലേസർ ഉപയോഗിച്ച് ആദ്യഘട്ടങ്ങളിൽ ചികിത്സിക്കുന്നു. രക്തസ്രാവം അല്ലെങ്കിൽ റെറ്റിന ഡിറ്റാച്ച്മെന്റ് ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, വിട്രിയസ് അറയിൽ കടക്കുന്ന രക്തം വൃത്തിയാക്കാൻ വിട്രെക്ടമി ഉപയോഗിക്കുന്നു. പ്രമേഹരോഗികൾ ഡയബറ്റിക് റെറ്റിനൊപ്പതി അപകടങ്ങൾ തടയാൻ വർഷം തോറും കണ്ണ് പരിശോധന നടത്തണം. മാക്യുലർ ഹോളുകൾ-വാർദ്ധക്യത്തോടൊപ്പം വിട്രിയസ് ഹ്യൂമറിന് സംഭവിക്കുന്ന സാധാരണ ചുരുങ്ങൽ ചിലപ്പോൾ സെൻട്രൽ റെറ്റിനയെ മുറിവേൽപ്പിക്കുകയും കാഴ്ചയെ തടയുന്ന ഒരു ബ്ലൈൻഡ് സ്പോട്ട് ഉള്ള ഒരു മാക്യുലർ ദ്വാരത്തിന് കാരണമാവുകയും ചെയ്യും. വിട്രിയസ് ഹെമറേജ്-പരിക്കുകൾ, റെറ്റിന മുറിവുകൾ, സബരാക്നോയിഡ് ഹെമറേജുകൾ (ടെർസൺ സിൻഡ്രോം) അല്ലെങ്കിൽ രക്തക്കുഴലുകൾ ബ്ലോക്ക് ആകൽ എന്നിവയിൽ നിന്ന് കണ്ണിൽ രക്തസ്രാവമുണ്ടാകുന്നു. രക്തം നീക്കം ചെയ്തുകഴിഞ്ഞാൽ, ലേസർ ഫോട്ടോകൊയാഗുലേഷൻ വഴി അനാരോഗ്യകരമായ രക്തക്കുഴലുകൾ ചുരുക്കുകയോ റെറ്റിന ദ്വാരങ്ങൾ അടയ്ക്കുകയോ ചെയ്യും. '''[[ഫ്ലോട്ടർ|വിട്രിയസ് ഫ്ലോട്ടറുകൾ]]'''-സുതാര്യമായ വിട്രിയസ് ഹ്യൂമറിനുള്ളിൽ കാഴ്ചയെ തടസ്സപ്പെടുത്താൻ കഴിയുന്ന തരത്തിൽ ഫ്ലോട്ടറുകൾ ഉണ്ടായാൽ,, പാർസ് പ്ലാന വിട്രെക്ടമി, ഈ ലക്ഷണങ്ങളിൽ നിന്ന് ആശ്വാസം നൽകുമെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite journal |vauthors=Roth M, Trittibach P, Koerner F, Sarra G |date=September 2005 |title=[Pars plana vitrectomy for idiopathic vitreous floaters] |journal=Klinische Monatsblätter für Augenheilkunde |volume=222 |issue=9 |pages=728–32 |doi=10.1055/s-2005-858497 |pmid=16175483}}</ref> സാധ്യമായ പാർശ്വഫലങ്ങൾ കാരണം ഇത് കഠിനമായ കേസുകളിൽ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കുന്നുള്ളൂ. == സങ്കീർണതകൾ == വിട്രെക്ടമി ശസ്ത്രക്രിയയുടെ ഫലമായി ഉണ്ടാകുന്ന ചില സങ്കീർണതകളുണ്ട്. [[തിമിരം]] ഏറ്റവും സാധാരണമായ സങ്കീർണ്ണതയാണ്. പല രോഗികളിലും ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് ശേഷമുള്ള ആദ്യ കുറച്ച് വർഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തിമിരം വികസിക്കും.<ref>{{Cite journal |vauthors=Benson WE, Brown GC, Tasman W, McNamara JA |date=December 1988 |title=Complications of vitrectomy for non-clearing vitreous hemorrhage in diabetic patients |journal=Ophthalmic Surgery |volume=19 |issue=12 |pages=862–4 |pmid=3231410}}</ref> മറ്റ് സാധാരണ സങ്കീർണതകളിൽ ഉയർന്ന ഇൻട്രാഒക്യുലർ മർദ്ദം, കണ്ണിൽ രക്തസ്രാവം, കണ്ണിന്റെ പിൻഭാഗത്തെ വീക്കം, [[മാക്യുലാർ എഡീമ|റെറ്റിന എഡിമ]] എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Constantin |first=Brănişteanu |date=2016 |title=Vitrectomy surgery of diabetic retinopathy complications |journal=Rom J Ophthalmol |volume=60 |issue=1 |pages=31–6 |pmc=5712917 |pmid=27220230}}</ref> മിക്ക കേസുകളിലും, റെറ്റിന എഡിമയെ കൌണ്ടർ മരുന്നുകൾ ഉപയോഗിച്ച് നിയന്ത്രിക്കാൻ കഴിയും. കഠിനമായ കേസുകളിൽ, ഈ വീക്കം ഇൻട്രാ-ഒക്കുലാർ കുത്തിവയ്പ്പുകൾ ഉപയോഗിച്ച് ചികിത്സിക്കാം.<ref>{{Cite web|url=https://www.aao.org/eye-health/diseases/macular-edema-treatment|title=macular-edema-treatment|access-date=22 November 2019|date=2018-08-07|website=AAO}}</ref> വിട്രെക്ടമിക്ക് ശേഷമുള്ള കൂടുതൽ ഗുരുതരമായ സങ്കീർണതകൾ എൻഡോഫ്താൽമിറ്റിസ് (കണ്ണിലെ ദ്രാവകങ്ങളുടെ വീക്കം അല്ലെങ്കിൽ സുപ്രാകോറോയ്ഡൽ രക്തസ്രാവങ്ങൾ (കണ്ണിന്റെ കോറോയ്ഡല് പാളിയ്ക്ക് മുകളിൽ രക്തസ്രാവം) എന്നിവയാണ്. ഈ സങ്കീർണതകളുടെ നിരക്ക് 0.50% ൽ താഴെയാണെന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. അവസാനമായി, റെറ്റിന വേർപ്പെടുന്നത് ശരിയാക്കാൻ വിട്രെക്ടമി ശസ്ത്രക്രിയ പലപ്പോഴും നടത്തപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, തുടർന്നു വീണ്ടും റെറ്റിന വേർപ്പെടുന്നത് ഒരു സങ്കീർണ്ണതയാണ്. ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നതിന്റെ നിരക്ക് 5% ൽ താഴെയാണെന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. == വീണ്ടെടുക്കൽ == കണ്ണിന്റെ ഉപരിതലം സുഖപ്പെടുത്താൻ രോഗികൾ ആഴ്ചകളോ അതിൽ കൂടുതലോ ഐ ഡ്രോപ്പുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ, കനത്ത ഭാരം ഉയർത്തുന്നത് ഏതാനും ആഴ്ചകൾ ഒഴിവാക്കുന്നത്തിന് നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടുന്നു. റെറ്റിന ശരിയായി നിലനിർത്താൻ ചിലപ്പോൾ കണ്ണിനുള്ളിൽ ഒരു ഗ്യാസ് ബബിൾ സ്ഥാപിക്കാം. ഒരു ഗ്യാസ് ബബിൾ സ്ഥാപിക്കുകയാണെങ്കിൽ, ചിലപ്പോൾ തലയുടെ സ്ഥാനം പ്രത്യേക രീതിയിൽ നിലനിർത്തേണ്ടതുണ്ട്. ഗ്യാസ് ബബിൾ കാലക്രമേണ ഇല്ലാതാകുമെങ്കിലും ഇതിന് ആഴ്ചകൾ എടുക്കും. == ഫലം == വിട്രെക്ടമിക്ക് ശേഷം കാഴ്ചയുടെ തിരിച്ചുകിട്ടുന്നത് ശസ്ത്രക്രിയക്ക് മുൻപുള്ള അടിസ്ഥാന അവസ്ഥയെയും, രോഗിയുടെ പ്രായത്തെയും ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് മുമ്പുള്ള അവരുടെ കാഴ്ചശക്തിയെയും ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്, ആരോഗ്യമുള്ള കണ്ണുകളിൽ രക്തം നിറഞ്ഞാൽ വിട്രെക്ടമിക്ക് പൂർണ്ണ കാഴ്ച ([[കാഴ്ച ശക്തി|20/20]]) തിരികെ ലഭിക്കും. നിരവധി തവണ വേർപെട്ട റെറ്റിന പോലുള്ള കൂടുതൽ ഗുരുതരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ, അതിന് അനുസരിച്ചുള്ള കാഴ്ച മാത്രമേ കിട്ടുകയുള്ളൂ. == ഇതും കാണുക == * [[നേത്ര ശസ്ത്രക്രിയ]] == റഫറൻസുകൾ == {{reflist}} {{Eye procedures|state=collapsed}} [[വർഗ്ഗം:നേത്ര ശസ്ത്രക്രിയ]] gkxog2yk4kpymgk7gc9ktplsbruwguj 0 664733 4617122 4616537 2026-05-04T07:06:23Z Sneha Forestry 184179 /* വിവരണം */ 4617122 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗ്ത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം == ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽ പരം അംഗസംഖ്യയുള്ള ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. ഇത് പ്രധാനമായും ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ഭക്ഷിക്കുന്നു. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ ഫ്ലമിംഗോ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ പക്ഷികൾക്ക് പിങ്ക് നിറം നൽകുന്ന ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.അവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്ക്, ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ ഫിൽറ്റർ ചെയ്യുന്നതിന് പ്രത്യേകമായി അനുയോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെച്ചോകോക്കസ് എലോങ്കറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മിനൂട്ടം, ''ഓസിലേറ്റോറിയ'' എസ്പി എന്നിവയാണ് മറ്റ് ആൽഗകൾ. ഒപ്പം ''ലിംഗ്ബിയ'' എസ്പി. <ref name="ADW">{{Cite web|url=https://animaldiversity.org/accounts/Phoeniconaias_minor/|title=Phoeniconaias minor (Lesser flamingo)|website=[[Animal Diversity Web]]}}</ref><ref name="BOW">{{Cite journal |last=Del Hoyo |first=Josep |last2=Boesman |first2=Peter F. D. |last3=Garcia |first3=Ernest |last4=Kirwan |first4=Guy M. |date=2020 |title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor), version 1.0 |url=https://birdsoftheworld.org/bow/species/lesfla1/cur/introduction |journal=Birds of the World}}</ref> === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] c265yws76w45jv5ib0d21nr964gygnv 4617125 4617122 2026-05-04T07:12:02Z Sneha Forestry 184179 /* വിവരണം */ 4617125 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം == ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽ പരം അംഗസംഖ്യയുള്ള ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. ഇത് പ്രധാനമായും ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ഭക്ഷിക്കുന്നു. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ ഫ്ലമിംഗോ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ പക്ഷികൾക്ക് പിങ്ക് നിറം നൽകുന്ന ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.അവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്ക്, ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ ഫിൽറ്റർ ചെയ്യുന്നതിന് പ്രത്യേകമായി അനുയോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെച്ചോകോക്കസ് എലോങ്കറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മിനൂട്ടം, ''ഓസിലേറ്റോറിയ'' എസ്പി എന്നിവയാണ് മറ്റ് ആൽഗകൾ. ഒപ്പം ''ലിംഗ്ബിയ'' എസ്പി. <ref name="ADW">{{Cite web|url=https://animaldiversity.org/accounts/Phoeniconaias_minor/|title=Phoeniconaias minor (Lesser flamingo)|website=[[Animal Diversity Web]]}}</ref><ref name="BOW">{{Cite journal |last=Del Hoyo |first=Josep |last2=Boesman |first2=Peter F. D. |last3=Garcia |first3=Ernest |last4=Kirwan |first4=Guy M. |date=2020 |title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor), version 1.0 |url=https://birdsoftheworld.org/bow/species/lesfla1/cur/introduction |journal=Birds of the World}}</ref> === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] 0b5pj0zqti5h6rqsrgf7s6jrpntrnn9 4617126 4617125 2026-05-04T07:15:02Z Sneha Forestry 184179 /* പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം */ 4617126 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ ഫ്ലമിംഗോ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ പക്ഷികൾക്ക് പിങ്ക് നിറം നൽകുന്ന ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.അവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്ക്, ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ ഫിൽറ്റർ ചെയ്യുന്നതിന് പ്രത്യേകമായി അനുയോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെച്ചോകോക്കസ് എലോങ്കറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മിനൂട്ടം, ''ഓസിലേറ്റോറിയ'' എസ്പി എന്നിവയാണ് മറ്റ് ആൽഗകൾ. ഒപ്പം ''ലിംഗ്ബിയ'' എസ്പി. <ref name="ADW">{{Cite web|url=https://animaldiversity.org/accounts/Phoeniconaias_minor/|title=Phoeniconaias minor (Lesser flamingo)|website=[[Animal Diversity Web]]}}</ref><ref name="BOW">{{Cite journal |last=Del Hoyo |first=Josep |last2=Boesman |first2=Peter F. D. |last3=Garcia |first3=Ernest |last4=Kirwan |first4=Guy M. |date=2020 |title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor), version 1.0 |url=https://birdsoftheworld.org/bow/species/lesfla1/cur/introduction |journal=Birds of the World}}</ref> === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] 1ylnj5lt6tf5mh4lwwu5hvefg97icbz 4617127 4617126 2026-05-04T07:17:49Z Sneha Forestry 184179 /* പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം */ 4617127 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ പക്ഷികൾക്ക് പിങ്ക് നിറം നൽകുന്ന ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.അവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്ക്, ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ ഫിൽറ്റർ ചെയ്യുന്നതിന് പ്രത്യേകമായി അനുയോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെച്ചോകോക്കസ് എലോങ്കറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മിനൂട്ടം, ''ഓസിലേറ്റോറിയ'' എസ്പി എന്നിവയാണ് മറ്റ് ആൽഗകൾ. ഒപ്പം ''ലിംഗ്ബിയ'' എസ്പി. <ref name="ADW">{{Cite web|url=https://animaldiversity.org/accounts/Phoeniconaias_minor/|title=Phoeniconaias minor (Lesser flamingo)|website=[[Animal Diversity Web]]}}</ref><ref name="BOW">{{Cite journal |last=Del Hoyo |first=Josep |last2=Boesman |first2=Peter F. D. |last3=Garcia |first3=Ernest |last4=Kirwan |first4=Guy M. |date=2020 |title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor), version 1.0 |url=https://birdsoftheworld.org/bow/species/lesfla1/cur/introduction |journal=Birds of the World}}</ref> === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] oj5k5mjfx589pzkf601sv9kmpix1k3z 4617129 4617127 2026-05-04T07:28:44Z Sneha Forestry 184179 /* പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം */ 4617129 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെച്ചോകോക്കസ് എലോങ്കറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മിനൂട്ടം, ''ഓസിലേറ്റോറിയ'' എസ്പി എന്നിവയാണ് മറ്റ് ആൽഗകൾ. ഒപ്പം ''ലിംഗ്ബിയ'' എസ്പി. <ref name="ADW">{{Cite web|url=https://animaldiversity.org/accounts/Phoeniconaias_minor/|title=Phoeniconaias minor (Lesser flamingo)|website=[[Animal Diversity Web]]}}</ref><ref name="BOW">{{Cite journal |last=Del Hoyo |first=Josep |last2=Boesman |first2=Peter F. D. |last3=Garcia |first3=Ernest |last4=Kirwan |first4=Guy M. |date=2020 |title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor), version 1.0 |url=https://birdsoftheworld.org/bow/species/lesfla1/cur/introduction |journal=Birds of the World}}</ref> === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] ih696hp2v7zjr89ppmxs9tpcnc612wq 4617130 4617129 2026-05-04T07:32:56Z Sneha Forestry 184179 /* പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം */ 4617130 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ'' എസ്പി എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] js2nkmbotvgf9ijthvj61tft92tybpu 4617131 4617130 2026-05-04T07:33:39Z Sneha Forestry 184179 /* പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം */ 4617131 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] 3mee2iv5h71j9y5gmf4vz28n5otb29s 4617132 4617131 2026-05-04T07:35:31Z Sneha Forestry 184179 /* പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം */ 4617132 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] fvpfch8otv1pik675bg75hytbih5eef 4617134 4617132 2026-05-04T07:37:20Z Sneha Forestry 184179 /* പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രം */ 4617134 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] 1xh0idspfppnza3ert82h5o2oizt48f 4617168 4617134 2026-05-04T10:30:53Z Sneha Forestry 184179 /* സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ */ 4617168 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. അതു കൂടാതെ ചെറിയ അകശേരുകികളായ കൊപിപോഡുകൾ (പാരാഡയാപ്റ്റോമസ് ആഫ്രിക്കാനസ്), ഡയാറ്റമുകൾ (നാവിക്കുല), റോറ്റിഫെറുകൾ (ബ്രാക്കിയോണസ്) എന്നിവയെയും, ക്ഷാരമിത്രങ്ങളായ സൂക്ഷ്മസയനോബാക്റ്റീരിയകളായ ആർത്രോസ്പൈറ ഫ്യൂസിഫോർമിസ്, ആർത്രോസ്പൈറ മാക്സിമ എന്നിവയെയും ചെറിയ തോതിൽ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങൾ ആഹാരമാക്കുന്നു. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] ckx2m53saui0p1ijy62h0k3ns7d1mtb 4617169 4617168 2026-05-04T10:42:13Z Sneha Forestry 184179 /* സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ */ 4617169 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. അതു കൂടാതെ ചെറിയ അകശേരുകികളായ കൊപിപോഡുകൾ (''പാരാഡയാപ്റ്റോമസ് ആഫ്രിക്കാനസ്''), ഡയാറ്റമുകൾ (നാവിക്കുല), റോറ്റിഫെറുകൾ (ബ്രാക്കിയോണസ്) എന്നിവയെയും, ക്ഷാരമിത്രങ്ങളായ സൂക്ഷ്മസയനോബാക്റ്റീരിയകളായ ''ആർത്രോസ്പൈറ ഫ്യൂസിഫോർമിസ്'', ''ആർത്രോസ്പൈറ മാക്സിമ'' എന്നിവയെയും ചെറിയ തോതിൽ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങൾ ആഹാരമാക്കുന്നു <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}}ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] cuxfkne6bb72x3mgofc80ios42l7d1k 4617170 4617169 2026-05-04T10:45:53Z Sneha Forestry 184179 /* പ്രജനനം */ 4617170 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. അതു കൂടാതെ ചെറിയ അകശേരുകികളായ കൊപിപോഡുകൾ (''പാരാഡയാപ്റ്റോമസ് ആഫ്രിക്കാനസ്''), ഡയാറ്റമുകൾ (നാവിക്കുല), റോറ്റിഫെറുകൾ (ബ്രാക്കിയോണസ്) എന്നിവയെയും, ക്ഷാരമിത്രങ്ങളായ സൂക്ഷ്മസയനോബാക്റ്റീരിയകളായ ''ആർത്രോസ്പൈറ ഫ്യൂസിഫോർമിസ്'', ''ആർത്രോസ്പൈറ മാക്സിമ'' എന്നിവയെയും ചെറിയ തോതിൽ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങൾ ആഹാരമാക്കുന്നു <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === {{Easy CSS image crop|Image=Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|desired_width=250|align=right|caption=Comparison between [[greater flamingo|greater]] and lesser flamingos, in [[Nakuru County|Nakuru]], Kenya|crop_bottom_perc=35|crop_right_perc=35|crop_left_perc=25|crop_top_perc=15}} ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] htw1bjqo9u5rxvjk4z00drmlu9tqo9p 4617171 4617170 2026-05-04T10:46:44Z Sneha Forestry 184179 /* പ്രജനനം */ 4617171 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. അതു കൂടാതെ ചെറിയ അകശേരുകികളായ കൊപിപോഡുകൾ (''പാരാഡയാപ്റ്റോമസ് ആഫ്രിക്കാനസ്''), ഡയാറ്റമുകൾ (നാവിക്കുല), റോറ്റിഫെറുകൾ (ബ്രാക്കിയോണസ്) എന്നിവയെയും, ക്ഷാരമിത്രങ്ങളായ സൂക്ഷ്മസയനോബാക്റ്റീരിയകളായ ''ആർത്രോസ്പൈറ ഫ്യൂസിഫോർമിസ്'', ''ആർത്രോസ്പൈറ മാക്സിമ'' എന്നിവയെയും ചെറിയ തോതിൽ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങൾ ആഹാരമാക്കുന്നു <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] 0wt271l018z09r195me3ottjt5ar80u 4617174 4617171 2026-05-04T10:48:03Z Sneha Forestry 184179 /* പ്രജനനം */ 4617174 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. അതു കൂടാതെ ചെറിയ അകശേരുകികളായ കൊപിപോഡുകൾ (''പാരാഡയാപ്റ്റോമസ് ആഫ്രിക്കാനസ്''), ഡയാറ്റമുകൾ (നാവിക്കുല), റോറ്റിഫെറുകൾ (ബ്രാക്കിയോണസ്) എന്നിവയെയും, ക്ഷാരമിത്രങ്ങളായ സൂക്ഷ്മസയനോബാക്റ്റീരിയകളായ ''ആർത്രോസ്പൈറ ഫ്യൂസിഫോർമിസ്'', ''ആർത്രോസ്പൈറ മാക്സിമ'' എന്നിവയെയും ചെറിയ തോതിൽ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങൾ ആഹാരമാക്കുന്നു <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === [[File:Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601]] ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] gt7ivy85y8shaf6tltz98vght5c0gfp 4617175 4617174 2026-05-04T10:48:28Z Sneha Forestry 184179 /* പ്രജനനം */ 4617175 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. അതു കൂടാതെ ചെറിയ അകശേരുകികളായ കൊപിപോഡുകൾ (''പാരാഡയാപ്റ്റോമസ് ആഫ്രിക്കാനസ്''), ഡയാറ്റമുകൾ (നാവിക്കുല), റോറ്റിഫെറുകൾ (ബ്രാക്കിയോണസ്) എന്നിവയെയും, ക്ഷാരമിത്രങ്ങളായ സൂക്ഷ്മസയനോബാക്റ്റീരിയകളായ ''ആർത്രോസ്പൈറ ഫ്യൂസിഫോർമിസ്'', ''ആർത്രോസ്പൈറ മാക്സിമ'' എന്നിവയെയും ചെറിയ തോതിൽ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങൾ ആഹാരമാക്കുന്നു <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === [[File:Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|thumb|Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601]] ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] j8a14p8a2qv2zv8hzzsbvj7314i32qo 4617176 4617175 2026-05-04T10:51:08Z Sneha Forestry 184179 /* പ്രജനനം */ 4617176 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. അതു കൂടാതെ ചെറിയ അകശേരുകികളായ കൊപിപോഡുകൾ (''പാരാഡയാപ്റ്റോമസ് ആഫ്രിക്കാനസ്''), ഡയാറ്റമുകൾ (നാവിക്കുല), റോറ്റിഫെറുകൾ (ബ്രാക്കിയോണസ്) എന്നിവയെയും, ക്ഷാരമിത്രങ്ങളായ സൂക്ഷ്മസയനോബാക്റ്റീരിയകളായ ''ആർത്രോസ്പൈറ ഫ്യൂസിഫോർമിസ്'', ''ആർത്രോസ്പൈറ മാക്സിമ'' എന്നിവയെയും ചെറിയ തോതിൽ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങൾ ആഹാരമാക്കുന്നു <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === [[File:Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|thumb|വലിയ രാജഹംസവും ചെറിയ രാജഹംസവും, നകുരു,കെനിയ ഐ നാച്ചുറലിസ്റ്റ് ഫോട്ടൊ 314619601]] ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോയ്ക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] kktuzeeznv5h3918rmjhbe5mn492kw2 4617177 4617176 2026-05-04T10:54:41Z Sneha Forestry 184179 /* ഭീഷണികൾ */ 4617177 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Flock of Lesser Flamingo along with juvenile near Jamnagar railway stationDSCN1798 1.jpg | image_caption = Adults and two juveniles at [[Jamnagar]], India | status = NT | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn |title=''Phoeniconaias minor'' |author=BirdLife International |date=2018 |article-number=e.T22697369A129912906 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22697369A129912906.en |access-date=27 January 2022}}</ref> | status2 = CITES_A2 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref name=iucn/> | genus = Phoeniconaias | species = minor | authority = ([[Étienne Geoffroy Saint-Hilaire|Geoffroy Saint-Hilaire, É]], 1798) | range_map = Phoeniconaias_minor_distr_map.png | range_map_caption = {{legend0|#00a94f|&nbsp;native range}} | synonyms = {{Species list |''Phoenicopterus minor'' | Geoffroy Saint-Hilaire, 1798<ref>{{cite journal|last1=Geoffroy|first1=C.|title=Sur une nouvelle espèce de Phœnicoptère ou Flammant |date=1798 |journal=Bulletin des sciences par la Société philomathique |volume=1 |issue=15 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/5492326}}</ref> |''Phoeniconaias minor'' | [[Gray|George Robert Gray]], 1869<ref>{{cite journal|last1=Gray|first1=G.R. |title=Notes on the bills of the species of Flamingo (''Phœnicopterus'') |journal=Ibis |date=1869 |series=New Series |volume=5 |issue=20 |pages=438–443 |doi=10.1111/j.1474-919X.1869.tb06897.x |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/8619470}}</ref>}} }} സബ്-സഹാറൻ [[ആഫ്രിക്ക]], പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇന്ത്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരിനം നീർപക്ഷിയാണ് ചെറിയ രാജഹംസം (''Feeniconaias minor'').<ref name="Manakadan2020">{{Cite journal |last=Manakadan |first=R. |last2=Khan |first2=A. N. |name-list-style=amp |date=2020 |title=Birds of the Indian Subcontinent – In a Nutshell |url=https://www.researchgate.net/publication/341930830 |journal=Buceros |volume=24 |issue=Special Issue 2 & 3 |pages=1–79}}</ref> ദേശാടകരായി കണക്കാക്കുന്ന ഈ പക്ഷികളെ വടക്കു നിന്നും ഇടക്കിടെ കാണുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:Lesser_Flamingo,_Phoenicopterus_minor_at_Marievale_Nature_Reserve,_Gauteng,_South_Africa_(27825325771),_crop.jpg|ലഘുചിത്രം|ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ മാരിവാലെയിൽ നിന്നും തലയുടെ ഒരു ക്ലോസപ്പ്]] രാജഹംസങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ് ചെറിയ രാജഹംസം. ഇവയ്ക്ക് 1.2 മുതൽ 2.7 കിലോഗ്രാം വരെ (1.6 മുതൽ 6.0 പൌണ്ട് വരെ) ഭാരം ഉണ്ടാകാം.<ref>{{Cite web|url=http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|title=Lesser flamingo - Phoeniconaias minor - ARKive|access-date=15 January 2022|website=www.arkive.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090514084648/http://www.arkive.org/lesser-flamingo/phoeniconaias-minor/#text=Facts|archive-date=14 May 2009}}</ref> 80 മുതൽ 90 സെന്റിമീറ്റർ (31 മുതൽ 35 ഇഞ്ച് വരെ) ഉയരമുണ്ട്.<ref name="Seaworld">{{Cite web|url=http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|title=FLAMINGOS - Physical Characteristics|access-date=2012-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710133948/http://www.seaworld.org/animal-info/info-books/flamingo/physical-characteristics.htm|archive-date=2012-07-10}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|title=Home &#124; San Diego Zoo Animals & Plants|access-date=2026-02-25|archive-date=2005-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20050826140212/http://www.sandiegozoo.org/animalbytes/t-flamingo.html|url-status=dead}}</ref> മൊത്തം നീളം ([[കൊക്ക് (അവയവം)|കൊക്ക്]] മുതൽ വാൽ വരെ, ചിറകുകൾ 90 മുതൽ 105 സെന്റിമീറ്റർ വരെ (35 മുതൽ 41 ഇഞ്ച് വരെ) ഒരേ അളവുകളിലാണ്.<ref name="Seaworld" /><ref>{{Cite book |last=Ali, S. |title=The Book of Indian Birds |publisher=Bombay Natural History Society |year=1993 |isbn=0-19-563731-3 |location=Bombay}}</ref>  ശരീരത്തിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന തൂവലുകൾ പിങ്ക് കലർന്ന വെളുപ്പാണ്. വലിയ രാജഹംസത്തിൽ നിന്നും ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ഇതിന്റെ കൊക്കിൽ കൂടുതലായി കാണുന്ന കറുപ്പു നിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികളുടെ ഉയരം വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ രണ്ടിനം പക്ഷികളെയും ഒരുമിച്ച് കാണാത്ത പക്ഷം വലിപ്പം കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പ്ലിയോസീൻ യുഗത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയിൽ നിന്നും വംശനാശം സംഭവിച്ച ഫീനിക്കോണിയാസ് പ്രോസസ് ചെറിയ രാജഹംസത്തെക്കാൾ ചെറുതായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="M63">{{Cite journal |last=Miller |first=A.H. |year=1963 |title=The fossil flamingos of Australia |url=https://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/condor/v065n04/p0289-p0299.pdf |journal=The Condor |volume=65 |issue=4 |pages=289–299 |doi=10.2307/1365355 |jstor=1365355}}</ref> == സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ == ചെറിയ രാജഹംസമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതലായി ലോകത്തു കാണപ്പെടുന്ന രാജഹംസ ഇനം. അവയുടെ അംഗസംഖ്യ ഏകദേശം രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിൽപ്പരമാണെന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ക്ഷാരാംശം കൂടുതലുള്ള തടാകങ്ങളിൽ മാത്രം വളരുന്ന ''സ്പിരുലിന'' ([[ആൽഗ|ഒരു തരം ആൽഗ]]) ആണ് ഇവ പ്രധാനമായും ഭക്ഷിക്കുന്നത്. ജലാശയങ്ങൾക്കരികിൽ രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ കാണുന്നത് ജലസേചനത്തിന് അനുയോജ്യമല്ലാത്ത സോഡിക് ആൽക്കലൈൻ വെള്ളത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.ഇവ കഴിക്കുന്ന ആൽഗകൾക്ക് നീല-പച്ച നിറമാണെങ്കിലും,അവയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന മറ്റു ഫോട്ടോസിന്തറ്റിക് പിഗ്മെന്റുകൾ തൂവലുകൾക്ക് പിങ്ക് നിറം കൊടുക്കുന്നു. ഇവരുടെ നീളമുള്ള കൊക്കുകൾ ചെറിയ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് യോജിച്ചതാണ്. സിനെക്കോകോക്കസ് മിനസ്കുല, സിനെക്കോക്കോക്കസ് പെവലേക്കി, സിനെക്കോക്കോക്കസ് ഇലോങ്ങേറ്റസ്, മോണോറാഫിഡിയം മൈനൂട്ടം, ''ഓസിലറ്റോറിയ സ്പീഷിസ്'', ''ലിംഗ്ബിയ സ്പീഷിസ്'' എന്നിവയാണ് ഇവ ആഹാരമാക്കുന്ന മറ്റ് ആൽഗകൾ <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. അതു കൂടാതെ ചെറിയ അകശേരുകികളായ കൊപിപോഡുകൾ (''പാരാഡയാപ്റ്റോമസ് ആഫ്രിക്കാനസ്''), ഡയാറ്റമുകൾ (നാവിക്കുല), റോറ്റിഫെറുകൾ (ബ്രാക്കിയോണസ്) എന്നിവയെയും, ക്ഷാരമിത്രങ്ങളായ സൂക്ഷ്മസയനോബാക്റ്റീരിയകളായ ''ആർത്രോസ്പൈറ ഫ്യൂസിഫോർമിസ്'', ''ആർത്രോസ്പൈറ മാക്സിമ'' എന്നിവയെയും ചെറിയ തോതിൽ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങൾ ആഹാരമാക്കുന്നു <ref>{{Citation|title=Phoeniconaias minor (Geoffroy). Lesser Flamingo. Petit Flamant.|url=https://doi.org/10.5040/9781472926982.0134|work=The Birds of Africa|publisher=Academic Press Limited|access-date=2026-05-04}}</ref>, <ref>{{Citation|last=del Hoyo|first=Josep|title=Lesser Flamingo (Phoeniconaias minor)|date=2020-03-04|url=https://doi.org/10.2173/bow.lesfla1.01|work=Birds of the World|publisher=Cornell Lab of Ornithology|access-date=2026-05-04|last2=Boesman|first2=Peter F. D.|last3=Garcia|first3=Ernest|last4=Kirwan|first4=Guy M.}}</ref>. === ഇരപിടിയൻമാർ === മറാബൌ കൊക്കുകൾ, കഴുകന്മാർ, ബബൂണുകൾ, ആഫ്രിക്കൻ ഫിഷ് ഈഗിൾസ്, [[കുറുക്കൻ (ജനുസ്സ്)|കുറുക്കന്മാർ]], കഴുതപ്പുലികൾ, കുറുക്കൻ, വലിയ വെളുത്ത പെലിക്കൻ, പരുന്തുകൾ, [[വലിയ പൂച്ചകൾ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ജീവികൾ ചെറിയ രാജഹംസങ്ങളെ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.oaklandzoo.org/animals/lesser-flamingo|title=Lesser Flamingo|access-date=4 March 2021|date=2020|website=Oakland Zoo}}</ref>. === പ്രജനനം === [[File:Lesser and Greater Flamingo, Nakuru, KE imported from iNaturalist photo 314619601.jpg|thumb|വലിയ രാജഹംസവും ചെറിയ രാജഹംസവും, നകുരു,കെനിയ ഐ നാച്ചുറലിസ്റ്റ് ഫോട്ടൊ 314619601]] ആഫ്രിക്കയിൽ, ഇവ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലമായ ടാൻസാനിയയിലെ അറൂഷ മേഖലയിലെ വടക്കൻ എൻഗോറോംഗോറോ ജില്ലയിൽ ഉള്ള അത്യന്തം ക്ഷാരസ്വഭാവമുള്ള നാട്രോൺ തടാകത്തിലാണ് ചെറിയ ഫ്ലമിംഗോകൾ പ്രധാനമായും പ്രജനനം നടത്തുന്നത്.എറ്റോഷ പാൻ, മക്ഗാദിക്ഗാഡി പാൻ, കാംഫേഴ്സ് ഡാം എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ മറ്റ് ആഫ്രിക്കൻ പ്രജനന കേന്ദ്രങ്ങൾ. മൗറിറ്റാനിയയിലെ തീരദേശ പ്രദേശമായ അഫ്തൂത് എസ് സാഹേലിയിൽ അവസാനമായി സ്ഥിരീകരിച്ച പ്രജനനകാലം 1965-ലായിരുന്നു.1962ൽ വെള്ളപ്പൊക്കം കാരണം നാട്രോൺ തടാകം അനുയോജ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ [[കെനിയ]] മഗഡി തടാകത്തിൽ പ്രജനനം നടന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നാകുരു തടാകത്തിലും പ്രജനനം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ABB">{{Cite journal |last=Anderson, M. D. |date=2008 |title=A Vision in Pink, Lesser Flamingo Breeding Success |journal=Africa - Birds & Birding |volume=13 |issue=2 |pages=42–49}}</ref> തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, തെക്കൻ ഏഷ്യയിലും ചെറിയ രാജഹംസം പ്രജനനം നടത്തുന്നു. 1974-ൽ ഇവ റൺ ഓഫ് കച്ചിൽ പ്രജനനം നടത്തി. അതിന് ശേഷം, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെ സിൻസുവാഡിയ, പുരബ്‌ചെറിയ എന്ന ഉപ്പുനിലങ്ങളിൽ മാത്രമാണ് പ്രജനനം നടന്നത്. ചില പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കക്കും ഇന്ത്യക്കും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാണപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite journal |last=Parasharya |first=B.M. |last2=Rank |first2=D.N. |last3=Harper |first3=D.M. |last4=Crosa |first4=G. |last5=Zaccara |first5=S. |last6=Patel |first6=N. |last7=Joshi |first7=C.G. |year=2015 |title=Long-distance dispersal capability of Lesser Flamingo ''Phoeniconaias minor'' between India and Africa: Genetic inferences for future conservation plans |journal=Ostrich |volume=86 |issue=3 |page=221 |bibcode=2015Ostri..86..221P |doi=10.2989/00306525.2015.1053827 |s2cid=86056411}}</ref> എല്ലാ അരയന്നങ്ങളെയും പോലെ അവർ ചെളി കൊണ്ടു കൂനകളുണ്ടാക്കി അതിൽ വെളുത്ത മുട്ടകളിടുന്നു.വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ കൂട്ടങ്ങളായി ചേരും; ചിലപ്പോൾ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം കുഞ്ഞുങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടായേക്കാം. ഈ കൂട്ടങ്ങളെ കുറച്ച് പ്രായമുള്ള പക്ഷികൾ നിയന്ത്രിച്ച് നടന്ന് ശുദ്ധജലത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ യാത്ര 32 കിലോമീറ്റർ വരെ നീളാം. ==ഭീഷണികൾ== രാജഹംസങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള രാജഹംസം ചെറിയ രാജഹംസമാണെങ്കിലും ദിനം പ്രതി കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞു വരുന്ന അംഗസംഖ്യയും മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഇല്ലാതെയാകുന്ന പ്രജനന സ്ഥലങ്ങളും പരിഗണിച്ച് ഇവയെ [[സംരക്ഷണം ആവശ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ]] എന്ന വിഭാഗത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="Save">{{cite web|last = Anderson |first = M. D. |title=Save the Flamingo|url= http://www.savetheflamingo.co.za/|access-date = 2008-08-20}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തടാകങ്ങളായ നകുരു തടാകത്തിലും ബോഗോറിയ തടാകത്തിലും കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ സംശയിക്കുന്ന ഹെവി മെറ്റൽ വിഷബാധ മൂലം ജനസംഖ്യക്ക് ദോഷം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഫ്രിക്കയിലെ പ്രധാന പ്രജനന കേന്ദ്രമായ നാട്രോൺ തടാകം ടാറ്റ കെമിക്കൽസ് നിർദേശിച്ച സോഡ ആഷ് പ്ലാന്റ് മൂലം ഇപ്പോൾ ഭീഷണിയിലാണ്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏക പ്രജനന കേന്ദ്രമായ കാംഫേഴ്സ് ഡാം മലിനീകരണവും വ്യാപിച്ചു വരുന്ന വികസനവും കാരണം അപകടത്തിലാണു. കൂടാതെ, ജലനിരപ്പ് ഉയരുന്നതിനെ തുടർന്ന് കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ സോഡ തടാകങ്ങളുടെ ഉൽപാദനക്ഷമത കുറയുന്നതും ചെറിയ രാജഹംസങ്ങൾക്ക് മറ്റൊരു ഭീഷണിയാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Byrne |first=A. |last2=Tebbs |first2=E.J. |last3=Njoroge |first3=P. |last4=Nkwabi |first4=A. |last5=Chadwick |first5=M.A. |last6=Freeman |first6=R. |last7=Harper |first7=D. |last8=Norris |first8=K. |date=2024 |title=Productivity declines threaten East African soda lakes and the iconic Lesser Flamingo |journal=Current Biology |volume=34 |issue=8 |pages=1786–1793.e4 |bibcode=2024CBio...34.1786B |doi=10.1016/j.cub.2024.03.006 |doi-access=free}}</ref> == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [https://web.archive.org/web/20090413164043/http://www.flamingoresources.org/ ഫ്ലമിംഗോ റിസോഴ്സ് സെന്റർ]-ഫ്ലമിംഗോകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഭവങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരു ശേഖരം * ആർക്കൈവ്-ഇമേജുകളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) [https://web.archive.org/web/20041230104414/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Phoenicopterus_minor/ ചിത്രങ്ങളും സിനിമകളും ഓഫ് ദ ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ '' (ഫീനിക്കോപ്റ്റെറസ് മൈനർ) ''] * ലെസ്സർ ഫ്ലമിംഗോ-അറ്റ്ലസ് ഓഫ് സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ ബേർഡ്സിലെ സ്പീഷീസ് ടെക്സ്റ്റ്. * സേവ് ദ ഫ്ലമിംഗോ-[http://www.savetheflamingo.co.za/ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ബ്രീഡിംഗ് കോളനിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സൈറ്റ്] {{Authority Control}} [[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] i5wtgigojwy04xwigyanxjb689x3115 0 665556 4617027 4616793 2026-05-03T16:05:46Z Davidindia 178671 Added refs 4617027 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|P.K. Shyamala}} {{Infobox politician | name = പി.കെ.ശ്യാമള ടീച്ചർ | image = File:P K Shyamala Teacher portrait 001.jpeg | birth_date = {{birth date and age|1960|5|4|df=y}} | birth_place = [[ഉളിയിൽ]], [[കണ്ണൂർ ജില്ല]], [[കേരളം]] | death_date = | death_place = | office = തളിപ്പറമ്പ നഗരസഭ ചെയർപെർസൺ | constituency = | term_start = 2000-2005 | predecessor = | successor = | office2 = ആന്തൂർ നഗരസഭ ചെയർപെർസൺ | term2 = 2015-2020 | predecessor2 = | successor2 = | office3 = | term3 = | constituency3 = | party = [[File:CPI-M-flag.svg|50px]] [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] | spouse = [[എം.വി. ഗോവിന്ദൻ]] | children = ശ്യാംജിത്ത്, രംഗീത് | year = | date = | source = }} കേരളത്തിലെ പ്രമുഖ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകയും മുൻ അധ്യാപികയുമാണ് '''പി. കെ. ശ്യാമള ടീച്ചർ ''' (ജനനം: 2 മെയ് 1960). [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[ആന്തൂർ നഗരസഭ|ആന്തൂർ നഗരസഭയുടെ]] ആദ്യ ചെയർപേഴ്സൺ,<ref>{{Cite web|url=https://lsgkerala.gov.in/index.php/en/lbelection/electdmemberpersondet/2015/1287/2015128700201|title=}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[തളിപ്പറമ്പ് നഗരസഭ|തളിപ്പറമ്പ് നഗരസഭയുടെ]] ആദ്യ വനിതാ ചെയർപേഴ്സൺ എന്നീ നിലകളിൽ ശ്രദ്ധേയയായ ഇവർ, നാല് പതിറ്റാണ്ടിലേറെയായി പൊതുരംഗത്ത് സജീവമാണ്. നിലവിൽ [[അഖിലേന്ത്യാ ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷൻ]] കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയായും [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] കണ്ണൂർ ജില്ലാ കമ്മിറ്റി അംഗമായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/elections/candidates/Kerala2026/p-k-shyamala-244/|title=P K Shyamala, TALIPARAMBA constituency, CPIM, Kerala Assembly Election 2026: Profile & Affidavit|access-date=2026-05-03|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/elections/assembly/kerala/candidate-p-k-shyamala-teacher-6126|title=P K Shyamala Teacher (CPM) Candidate from TALIPARAMBA Constituency, P K Shyamala Teacher Political Career, Age, Education, Election Result 2026|access-date=2026-05-03|language=en}}</ref><ref>https://www.news18.com/elections/assembly/kerala/pk-shyamala-teacher-candidate-s11aed2008a008c009/</ref> ==ആദ്യകാല ജീവിതം== 1960 മെയ് 2-ന് കെ.സി. കുഞ്ഞിരാമൻ നമ്പ്യാരുടെയും പി.കെ. മാധവി അമ്മയുടെയും മകളായി കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ [[ഉളിയിൽ]] ഗ്രാമത്തിലാണ് പി.കെ. ശ്യാമള ജനിച്ചത്. ഹൈസ്കൂൾ പഠനകാലത്തുതന്നെ വിദ്യാർത്ഥി രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ആകൃഷ്ടയായി. അടിയന്തരാവസ്ഥയ്ക്ക് ശേഷം ജയിൽ മോചിതനായി എത്തിയ [[കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ|കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണന്]] നൽകിയ സ്വീകരണത്തിൽ പങ്കെടുത്തത് ഇവരുടെ രാഷ്ട്രീയ ജീവിതത്തിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തി. [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സി.പി.ഐ(എം)]] നേതാവായ [[എം.വി. ഗോവിന്ദൻ]] ആണ് ജീവിത പങ്കാളി. വിവാഹ ശേഷം പൊതുപ്രവർത്തനം മൊറാഴയിലേക്ക് മാറി. ==രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനം== 1978-ൽ പ്രീഡിഗ്രി പഠനകാലത്ത് [[സ്റ്റുഡന്റ്സ് ഫെഡെറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ|എസ്.എഫ്.ഐ]] ഏരിയ കമ്മിറ്റി അംഗമായിക്കൊണ്ടാണ് സംഘടനാ രംഗത്ത് സജീവമായത്. 1982-ൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്) അംഗമായി. മട്ടന്നൂർ കോളേജ് യൂണിയൻ വൈസ് ചെയർപേഴ്സണായിരിക്കെ (1982-83) വിദ്യാർത്ഥി സമരങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് പോലീസ് മർദ്ദനത്തിന് ഇരയായിട്ടുണ്ട്. എസ്.എഫ്.ഐ ജില്ലാ ജോയിൻ്റ് സെക്രട്ടറി, ഡി.വൈ.എഫ്.ഐ ജില്ലാ കമ്മിറ്റി അംഗം എന്നീ നിലകളിലും പ്രവർത്തിച്ചു. തുടർന്ന് ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷന്റെ കീഴൂർ ചാവശ്ശേരി വില്ലേജ് സെക്രട്ടറി, മട്ടന്നൂർ ഏരിയ കമ്മിറ്റി അംഗം എന്നീ ചുമതലകൾ വഹിച്ചു. നിലവിൽ മഹിളാ അസോസിയേഷന്റെ സംസ്ഥാന ജോയിൻ്റ് സെക്രട്ടറിയായും അഖിലേന്ത്യാ കമ്മിറ്റി അംഗമായും പ്രവർത്തിച്ചു വരുന്നു. 2019 മുതൽ സംഘടനയുടെ കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയാണ്. ==ഔദ്യോഗിക ജീവിതം== [[File:P K Shyamala Teacher at Morazha 22 10 33 163000.jpeg|thumb|px250|right|]] 1984-ൽ ബി.എഡ് പൂർത്തിയാക്കിയ ശ്യാമള ടീച്ചർ, 1985 മുതൽ മൊറാഴ സെൻട്രൽ സ്കൂളിൽ അധ്യാപികയായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. പൊതുപ്രവർത്തനം ജീവിതചര്യയാക്കിയ പി കെ ശ്യാമള അധ്യാപന ജോലിയിൽ നിന്നും പലപ്പോഴായി അവധി എടുത്ത് പാർലമെന്ററി രംഗത്തും വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിച്ചു. *1995: തളിപ്പറമ്പ് ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്ത് അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. *2000: തളിപ്പറമ്പ് നഗരസഭയുടെ ആദ്യ വനിതാ ചെയർപേഴ്സണായി ചുമതലയേറ്റുു. *2015: ആന്തൂർ നഗരസഭ രൂപീകൃതമായപ്പോൾ അതിന്റെ ആദ്യ ചെയർപേഴ്സണായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ആന്തൂർ നഗരസഭയുടെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനത്തിലും നഗരസഭയെ പുരസ്കാരങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നതിലും ഇവർ നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. ഇവരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നഗരസഭയ്ക്ക് ആർദ്രം നവകേരളം പുരസ്കാരം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ===വഹിക്കുന്ന പദവികൾ=== * സി.പി.ഐ.എം കണ്ണൂർ ജില്ലാ കമ്മിറ്റി അംഗം (2019 മുതൽ). * ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷൻ കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറി. *ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷൻ അഖിലേന്ത്യാ കമ്മിറ്റി അംഗം. <ref>https://www.deshabhimani.com/News/kerala/cpim-women-candidate--34915</ref> == അവലംബം == {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സി.പി.ഐ.എം. പ്രവർത്തകർ]] cw0xv589ycvpkssgsg8j1l30s3bubdj 4617029 4617027 2026-05-03T16:08:35Z Davidindia 178671 Added info 4617029 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|P.K. Shyamala}} {{Infobox politician | name = പി.കെ.ശ്യാമള ടീച്ചർ | image = File:P K Shyamala Teacher portrait 001.jpeg | birth_date = {{birth date and age|1960|5|4|df=y}} | birth_place = [[ഉളിയിൽ]], [[കണ്ണൂർ ജില്ല]], [[കേരളം]] | death_date = | death_place = | office = തളിപ്പറമ്പ നഗരസഭ ചെയർപെർസൺ | constituency = | term_start = 2000-2005 | predecessor = | successor = | office2 = ആന്തൂർ നഗരസഭ ചെയർപെർസൺ | term2 = 2015-2020 | predecessor2 = | successor2 = | office3 = | term3 = | constituency3 = | party = [[File:CPI-M-flag.svg|50px]] [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] | spouse = [[എം.വി. ഗോവിന്ദൻ]] | children = ശ്യാംജിത്ത്, രംഗീത് | year = | date = | source = }} കേരളത്തിലെ പ്രമുഖ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകയും മുൻ അധ്യാപികയുമാണ് '''പി. കെ. ശ്യാമള ടീച്ചർ ''' (ജനനം: 2 മെയ് 1960). [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[ആന്തൂർ നഗരസഭ|ആന്തൂർ നഗരസഭയുടെ]] ആദ്യ ചെയർപേഴ്സൺ,<ref>{{Cite web|url=https://lsgkerala.gov.in/index.php/en/lbelection/electdmemberpersondet/2015/1287/2015128700201|title=}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[തളിപ്പറമ്പ് നഗരസഭ|തളിപ്പറമ്പ് നഗരസഭയുടെ]] ആദ്യ വനിതാ ചെയർപേഴ്സൺ എന്നീ നിലകളിൽ ശ്രദ്ധേയയായ ഇവർ, നാല് പതിറ്റാണ്ടിലേറെയായി പൊതുരംഗത്ത് സജീവമാണ്. നിലവിൽ [[അഖിലേന്ത്യാ ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷൻ]] കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയായും [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] കണ്ണൂർ ജില്ലാ കമ്മിറ്റി അംഗമായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. 2026 ലെ കേരള നിയമസഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തളിപ്പറമ്പ് നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് മത്സരിക്കാൻ സിപിഐ (എം) അവരെ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/elections/candidates/Kerala2026/p-k-shyamala-244/|title=P K Shyamala, TALIPARAMBA constituency, CPIM, Kerala Assembly Election 2026: Profile & Affidavit|access-date=2026-05-03|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/elections/assembly/kerala/candidate-p-k-shyamala-teacher-6126|title=P K Shyamala Teacher (CPM) Candidate from TALIPARAMBA Constituency, P K Shyamala Teacher Political Career, Age, Education, Election Result 2026|access-date=2026-05-03|language=en}}</ref><ref>https://www.news18.com/elections/assembly/kerala/pk-shyamala-teacher-candidate-s11aed2008a008c009/</ref> ==ആദ്യകാല ജീവിതം== 1960 മെയ് 2-ന് കെ.സി. കുഞ്ഞിരാമൻ നമ്പ്യാരുടെയും പി.കെ. മാധവി അമ്മയുടെയും മകളായി കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ [[ഉളിയിൽ]] ഗ്രാമത്തിലാണ് പി.കെ. ശ്യാമള ജനിച്ചത്. ഹൈസ്കൂൾ പഠനകാലത്തുതന്നെ വിദ്യാർത്ഥി രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ആകൃഷ്ടയായി. അടിയന്തരാവസ്ഥയ്ക്ക് ശേഷം ജയിൽ മോചിതനായി എത്തിയ [[കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ|കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണന്]] നൽകിയ സ്വീകരണത്തിൽ പങ്കെടുത്തത് ഇവരുടെ രാഷ്ട്രീയ ജീവിതത്തിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തി. [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സി.പി.ഐ(എം)]] നേതാവായ [[എം.വി. ഗോവിന്ദൻ]] ആണ് ജീവിത പങ്കാളി. വിവാഹ ശേഷം പൊതുപ്രവർത്തനം മൊറാഴയിലേക്ക് മാറി. ==രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനം== 1978-ൽ പ്രീഡിഗ്രി പഠനകാലത്ത് [[സ്റ്റുഡന്റ്സ് ഫെഡെറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ|എസ്.എഫ്.ഐ]] ഏരിയ കമ്മിറ്റി അംഗമായിക്കൊണ്ടാണ് സംഘടനാ രംഗത്ത് സജീവമായത്. 1982-ൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്) അംഗമായി. മട്ടന്നൂർ കോളേജ് യൂണിയൻ വൈസ് ചെയർപേഴ്സണായിരിക്കെ (1982-83) വിദ്യാർത്ഥി സമരങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് പോലീസ് മർദ്ദനത്തിന് ഇരയായിട്ടുണ്ട്. എസ്.എഫ്.ഐ ജില്ലാ ജോയിൻ്റ് സെക്രട്ടറി, ഡി.വൈ.എഫ്.ഐ ജില്ലാ കമ്മിറ്റി അംഗം എന്നീ നിലകളിലും പ്രവർത്തിച്ചു. തുടർന്ന് ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷന്റെ കീഴൂർ ചാവശ്ശേരി വില്ലേജ് സെക്രട്ടറി, മട്ടന്നൂർ ഏരിയ കമ്മിറ്റി അംഗം എന്നീ ചുമതലകൾ വഹിച്ചു. നിലവിൽ മഹിളാ അസോസിയേഷന്റെ സംസ്ഥാന ജോയിൻ്റ് സെക്രട്ടറിയായും അഖിലേന്ത്യാ കമ്മിറ്റി അംഗമായും പ്രവർത്തിച്ചു വരുന്നു. 2019 മുതൽ സംഘടനയുടെ കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയാണ്. ==ഔദ്യോഗിക ജീവിതം== [[File:P K Shyamala Teacher at Morazha 22 10 33 163000.jpeg|thumb|px250|right|]] 1984-ൽ ബി.എഡ് പൂർത്തിയാക്കിയ ശ്യാമള ടീച്ചർ, 1985 മുതൽ മൊറാഴ സെൻട്രൽ സ്കൂളിൽ അധ്യാപികയായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. പൊതുപ്രവർത്തനം ജീവിതചര്യയാക്കിയ പി കെ ശ്യാമള അധ്യാപന ജോലിയിൽ നിന്നും പലപ്പോഴായി അവധി എടുത്ത് പാർലമെന്ററി രംഗത്തും വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിച്ചു. *1995: തളിപ്പറമ്പ് ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്ത് അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. *2000: തളിപ്പറമ്പ് നഗരസഭയുടെ ആദ്യ വനിതാ ചെയർപേഴ്സണായി ചുമതലയേറ്റുു. *2015: ആന്തൂർ നഗരസഭ രൂപീകൃതമായപ്പോൾ അതിന്റെ ആദ്യ ചെയർപേഴ്സണായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ആന്തൂർ നഗരസഭയുടെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനത്തിലും നഗരസഭയെ പുരസ്കാരങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നതിലും ഇവർ നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. ഇവരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നഗരസഭയ്ക്ക് ആർദ്രം നവകേരളം പുരസ്കാരം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ===വഹിക്കുന്ന പദവികൾ=== * സി.പി.ഐ.എം കണ്ണൂർ ജില്ലാ കമ്മിറ്റി അംഗം (2019 മുതൽ). * ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷൻ കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറി. *ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷൻ അഖിലേന്ത്യാ കമ്മിറ്റി അംഗം. <ref>https://www.deshabhimani.com/News/kerala/cpim-women-candidate--34915</ref> == അവലംബം == {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സി.പി.ഐ.എം. പ്രവർത്തകർ]] sbes9lh5u22m8pmrokcu5bjp2tntsh0 4617031 4617029 2026-05-03T16:11:42Z Davidindia 178671 fix url 4617031 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|P.K. Shyamala}} {{Infobox politician | name = പി.കെ.ശ്യാമള ടീച്ചർ | image = File:P K Shyamala Teacher portrait 001.jpeg | birth_date = {{birth date and age|1960|5|4|df=y}} | birth_place = [[ഉളിയിൽ]], [[കണ്ണൂർ ജില്ല]], [[കേരളം]] | death_date = | death_place = | office = തളിപ്പറമ്പ നഗരസഭ ചെയർപെർസൺ | constituency = | term_start = 2000-2005 | predecessor = | successor = | office2 = ആന്തൂർ നഗരസഭ ചെയർപെർസൺ | term2 = 2015-2020 | predecessor2 = | successor2 = | office3 = | term3 = | constituency3 = | party = [[File:CPI-M-flag.svg|50px]] [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] | spouse = [[എം.വി. ഗോവിന്ദൻ]] | children = ശ്യാംജിത്ത്, രംഗീത് | year = | date = | source = }} കേരളത്തിലെ പ്രമുഖ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകയും മുൻ അധ്യാപികയുമാണ് '''പി. കെ. ശ്യാമള ടീച്ചർ ''' (ജനനം: 2 മെയ് 1960). [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[ആന്തൂർ നഗരസഭ|ആന്തൂർ നഗരസഭയുടെ]] ആദ്യ ചെയർപേഴ്സൺ,<ref>{{Cite web|url=https://lsgkerala.gov.in/index.php/en/lbelection/electdmemberpersondet/2015/1287/2015128700201|title=P K SHYAMALA TEACHER - Local Self Government Department|access-date=3 May 2026|date=2015|website=LSG Kerala|publisher=Kerala Government}}</ref> [[തളിപ്പറമ്പ് നഗരസഭ|തളിപ്പറമ്പ് നഗരസഭയുടെ]] ആദ്യ വനിതാ ചെയർപേഴ്സൺ എന്നീ നിലകളിൽ ശ്രദ്ധേയയായ ഇവർ, നാല് പതിറ്റാണ്ടിലേറെയായി പൊതുരംഗത്ത് സജീവമാണ്. നിലവിൽ [[അഖിലേന്ത്യാ ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷൻ]] കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയായും [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] കണ്ണൂർ ജില്ലാ കമ്മിറ്റി അംഗമായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. 2026 ലെ കേരള നിയമസഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തളിപ്പറമ്പ് നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് മത്സരിക്കാൻ സിപിഐ (എം) അവരെ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/elections/candidates/Kerala2026/p-k-shyamala-244/|title=P K Shyamala, TALIPARAMBA constituency, CPIM, Kerala Assembly Election 2026: Profile & Affidavit|access-date=2026-05-03|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/elections/assembly/kerala/candidate-p-k-shyamala-teacher-6126|title=P K Shyamala Teacher (CPM) Candidate from TALIPARAMBA Constituency, P K Shyamala Teacher Political Career, Age, Education, Election Result 2026|access-date=2026-05-03|language=en}}</ref><ref>https://www.news18.com/elections/assembly/kerala/pk-shyamala-teacher-candidate-s11aed2008a008c009/</ref> ==ആദ്യകാല ജീവിതം== 1960 മെയ് 2-ന് കെ.സി. കുഞ്ഞിരാമൻ നമ്പ്യാരുടെയും പി.കെ. മാധവി അമ്മയുടെയും മകളായി കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ [[ഉളിയിൽ]] ഗ്രാമത്തിലാണ് പി.കെ. ശ്യാമള ജനിച്ചത്. ഹൈസ്കൂൾ പഠനകാലത്തുതന്നെ വിദ്യാർത്ഥി രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ആകൃഷ്ടയായി. അടിയന്തരാവസ്ഥയ്ക്ക് ശേഷം ജയിൽ മോചിതനായി എത്തിയ [[കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ|കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണന്]] നൽകിയ സ്വീകരണത്തിൽ പങ്കെടുത്തത് ഇവരുടെ രാഷ്ട്രീയ ജീവിതത്തിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തി. [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സി.പി.ഐ(എം)]] നേതാവായ [[എം.വി. ഗോവിന്ദൻ]] ആണ് ജീവിത പങ്കാളി. വിവാഹ ശേഷം പൊതുപ്രവർത്തനം മൊറാഴയിലേക്ക് മാറി. ==രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനം== 1978-ൽ പ്രീഡിഗ്രി പഠനകാലത്ത് [[സ്റ്റുഡന്റ്സ് ഫെഡെറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ|എസ്.എഫ്.ഐ]] ഏരിയ കമ്മിറ്റി അംഗമായിക്കൊണ്ടാണ് സംഘടനാ രംഗത്ത് സജീവമായത്. 1982-ൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്) അംഗമായി. മട്ടന്നൂർ കോളേജ് യൂണിയൻ വൈസ് ചെയർപേഴ്സണായിരിക്കെ (1982-83) വിദ്യാർത്ഥി സമരങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് പോലീസ് മർദ്ദനത്തിന് ഇരയായിട്ടുണ്ട്. എസ്.എഫ്.ഐ ജില്ലാ ജോയിൻ്റ് സെക്രട്ടറി, ഡി.വൈ.എഫ്.ഐ ജില്ലാ കമ്മിറ്റി അംഗം എന്നീ നിലകളിലും പ്രവർത്തിച്ചു. തുടർന്ന് ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷന്റെ കീഴൂർ ചാവശ്ശേരി വില്ലേജ് സെക്രട്ടറി, മട്ടന്നൂർ ഏരിയ കമ്മിറ്റി അംഗം എന്നീ ചുമതലകൾ വഹിച്ചു. നിലവിൽ മഹിളാ അസോസിയേഷന്റെ സംസ്ഥാന ജോയിൻ്റ് സെക്രട്ടറിയായും അഖിലേന്ത്യാ കമ്മിറ്റി അംഗമായും പ്രവർത്തിച്ചു വരുന്നു. 2019 മുതൽ സംഘടനയുടെ കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയാണ്. ==ഔദ്യോഗിക ജീവിതം== [[File:P K Shyamala Teacher at Morazha 22 10 33 163000.jpeg|thumb|px250|right|]] 1984-ൽ ബി.എഡ് പൂർത്തിയാക്കിയ ശ്യാമള ടീച്ചർ, 1985 മുതൽ മൊറാഴ സെൻട്രൽ സ്കൂളിൽ അധ്യാപികയായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. പൊതുപ്രവർത്തനം ജീവിതചര്യയാക്കിയ പി കെ ശ്യാമള അധ്യാപന ജോലിയിൽ നിന്നും പലപ്പോഴായി അവധി എടുത്ത് പാർലമെന്ററി രംഗത്തും വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിച്ചു. *1995: തളിപ്പറമ്പ് ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്ത് അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. *2000: തളിപ്പറമ്പ് നഗരസഭയുടെ ആദ്യ വനിതാ ചെയർപേഴ്സണായി ചുമതലയേറ്റുു. *2015: ആന്തൂർ നഗരസഭ രൂപീകൃതമായപ്പോൾ അതിന്റെ ആദ്യ ചെയർപേഴ്സണായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ആന്തൂർ നഗരസഭയുടെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനത്തിലും നഗരസഭയെ പുരസ്കാരങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നതിലും ഇവർ നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. ഇവരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നഗരസഭയ്ക്ക് ആർദ്രം നവകേരളം പുരസ്കാരം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ===വഹിക്കുന്ന പദവികൾ=== * സി.പി.ഐ.എം കണ്ണൂർ ജില്ലാ കമ്മിറ്റി അംഗം (2019 മുതൽ). * ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷൻ കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറി. *ജനാധിപത്യ മഹിളാ അസോസിയേഷൻ അഖിലേന്ത്യാ കമ്മിറ്റി അംഗം. <ref>https://www.deshabhimani.com/News/kerala/cpim-women-candidate--34915</ref> == അവലംബം == {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സി.പി.ഐ.എം. പ്രവർത്തകർ]] s35rcoentk6ll1sd43kagt2m7ru3qrl 0 665715 4617000 4613943 2026-05-03T12:03:31Z CommonsDelinker 756 "VD_Satheesan.jpg" നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Materialscientist|Materialscientist]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: Copyright violation, see [[:c:Commons:Licensing|]]. 4617000 wikitext text/x-wiki {{Infobox election | election_name = കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് | country = India | type = parliamentary | ongoing = yes | opinion_polls = #Opinion Polls | previous_election = കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2021) | previous_year = 2021 | registered = 26,953,644 ({{decrease}} 2%)<ref name="final voter list"/> | next_election = | next_year = 2031 | election_date = 9 ഏപ്രിൽ 2026 | seats_for_election = [[കേരള നിയമസഭ|കേരള നിയമസഭയിലേക്കുള്ള]] 140 സീറ്റുകളിലേക്കും | majority_seats = 71 | turnout = | image1 = {{CSS image crop|Image=Pinarayi Vijayan 1.jpg|bSize=180|cWidth=100|cHeight=120|oLeft=40|oTop=13}} | leader1 = [[പിണറായി വിജയൻ]] | leader_since1 = 2016 | last_election1 = 25.38%, 62 സീറ്റുകൾ | seats_before1 = 62 | party1 = [[Communist Party of India (Marxist)|സി.പി.ഐ.എം.]] | alliance1 = [[Left Democratic Front (Kerala)|എൽഡിഎഫ്]] | leaders_seat1 = [[Dharmadam Assembly constituency|ധർമ്മടം]] | seats1 = | seat_change1 = | popular_vote1 = | percentage1 = | swing1 = | seats_needed1 = {{increase}} 9 | image2 = {{CSS image crop|Image=|bSize=200|cWidth=100|cHeight=120|oLeft=63|oTop=1}} | leader2 = [[വി.ഡി. സതീശൻ]] | leader_since2 = 2021 | party2 = [[Indian National Congress|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] | alliance2 = [[United Democratic Front (Kerala)|യുഡിഎഫ്]] | leaders_seat2 = [[Paravur Assembly constituency|പറവൂർ]] | last_election2 = 25.12%, 22 സീറ്റുകൾ | seats_before2 = 22 | seats2 = | seat_change2 = | popular_vote2 = | percentage2 = | swing2 = | seats_needed2 = {{increase}} 49 | 1blank = Current Alliance seats | 1data1 = 97 | 1data2 = 42 | 2blank = Alliance seats needed | 2data1 = {{steady}} | 2data2 = {{increase}} 29 | 3blank = Seat change | 3data1 = | 3data2 = | map_image = File:Legislative assembly constituencies in Kerala.svg | map_caption = Map of the assembly constituencies in Kerala | map_size = 300px | title = [[Chief Minister of Kerala|Chief Minister]] | posttitle = Elected [[Chief Minister of Kerala|Chief Minister]] | before_election = [[Pinarayi Vijayan]] | before_party = Communist Party of India (Marxist) | after_election = {{TBD}} | colour1 = {{party color|Left Democratic Front (Kerala)}} | colour2 = {{party color|United Democratic Front (Kerala)}} | outgoing_members = പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭ#അംഗങ്ങൾ | elected_members = പതിനാറാം കേരളനിയമസഭ#അംഗങ്ങൾ }} [[പതിനാറാം കേരളനിയമസഭ|പതിനാറാം]] [[കേരള നിയമസഭ|കേരള നിയമസഭയിലേക്കുള്ള]] 140 സാമാജികരെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനായുള്ള നിയമസഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് 2026 ഏപ്രിൽ 9-ന് നടക്കും. മേയ് 4നാണ് വോട്ടെണ്ണലും ഫല പ്രഖ്യാപനവും വരിക. == പശ്ചാത്തലം == 2026 മെയ് 23-ന് [[പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭ|പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭയുടെ]] കാലവധി അവസാനിക്കും.<ref>{{Cite web |title=Term of the Houses |url=https://www.eci.gov.in/term-of-the-houses |archive-url=https://web.archive.org/web/20250807185225/https://www.eci.gov.in/term-of-the-houses |archive-date=7 August 2025 |access-date=2025-10-13 |website=www.eci.gov.in |language=en |url-status=live }}</ref> 2021 ഏപ്രിലിൽ നടന്ന [[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2021)|തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ]], നിയമസഭയിലെ 140 സീറ്റുകളിൽ 99 എണ്ണം നേടി [[പിണറായി വിജയൻ|പിണറായി വിജയന്റെ]] നേതൃതത്തിലുള്ള [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] നയിച്ച [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]] രണ്ടാമതും സംസ്ഥാനത്ത് [[രണ്ടാം പിണറായി വിജയൻ മന്ത്രിസഭ|സർക്കാർ]] രൂപീകരിച്ചു.<ref>{{Cite web |date=2021-05-02 |title=LDF wins 99 of 140 seats in Kerala, Pinarayi Vijayan to be CM again |url=https://www.thenewsminute.com/kerala/ldf-wins-99-140-seats-kerala-pinarayi-vijayan-be-cm-again-148192 |access-date=2025-11-01 |website=The News Minute |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2021-05-20 |title=Pinarayi Vijayan Takes Oath As Chief Minister Of Kerala For The 2nd Time |url=https://www.ndtv.com/india-news/pinarayi-vijayan-takes-oath-as-chief-minister-of-kerala-for-the-second-time-2445717 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207000626/https://www.ndtv.com/india-news/pinarayi-vijayan-takes-oath-as-chief-minister-of-kerala-for-the-second-time-2445717 |archive-date=2024-12-07 |access-date=2025-11-01 |work=NDTV.com}}</ref> ==സമയക്രമം== 2026 മാർച്ച് 15ന് കേന്ദ്ര തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ കേരളത്തിലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ വിജ്ഞാപനമിറക്കി.<ref>{{Cite news |date=2026-03-15 |title=Kerala Election 2026 schedule: Voting in one phase on April 9, results on May 4; check full details |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/kerala-assembly-election-2026-schedule-date-voting-phase-result-counting-polls-full-details-election-commission/articleshow/129588497.cms |access-date=2026-03-15 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> {| class="wikitable" |- !'''തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിഷയം''' !തീയതി |- | ഗസറ്റ് വിജ്ഞാപനം | 16 മാർച്ച് 2026 |- | പത്രികാ സമർപ്പണം അവസാന ദിനം | 23 മാർച്ച് 2026 |- | പത്രികകളുടെ സൂക്ഷ്മപരിശോധന | 24 മാർച്ച് 2026 |- | പതിക പിൻവലിക്കാനുള്ള അവസാന തീയതി | 26 മാർച്ച് 2026 |- | വോട്ടെടുപ്പ് ദിനം | '''9 ഏപ്രിൽ 2026''' |- | വോട്ടെണ്ണൽ ദിനം | '''4 മേയ് 2026''' |- | തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രക്രിയ പൂർത്തിയാക്കുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി | 6 മേയ് 2026 |} == വോട്ടർമാരുടെ സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ == [[ഭാരത തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ|തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ]] കണക്കനുസരിച്ച്, കേരളത്തിലെ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വോട്ട് ചെയ്യാൻ അർഹതയുള്ളവർ 2,69,53,644 വോട്ടർമാരാണ്. ഇതിൽ 1,31,26,048 പുരുഷന്മാരും, 1,38,27,319 സ്ത്രീകളും, 277 [[ഭിന്നലിംഗം|ഭിന്നലിംഗക്കാരായ]] വോട്ടർമാരും ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="final voter list">{{Cite web |date=2026-02-21 |title=2.69 crore voters in final list after SIR concludes in Kerala |url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2026/Feb/21/269-crore-voters-in-final-list-after-sir-concludes-in-kerala |access-date=2026-03-15 |website=The New Indian Express |language=en}}</ref> == തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ചരിത്രം == 2002-ലെ ഡീലിമിറ്റേഷൻ കമ്മീഷന്റെ റിപ്പോർട്ട് അനുസരിച്ച് 14 ജില്ലകളിലായി 140 മണ്ഡലങ്ങളാണ് കേരളത്തിലുള്ളത്. [[2006-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്|2006-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ]] ഉണ്ടായിരുന്ന പല മണ്ഡലങ്ങളും ഇല്ലാതാവുകയും പുതിയവ നിലവിൽ വരികയും ചെയ്തുകൊണ്ട് വലിയ തോതിലുള്ള അതിർത്തി പുനർനിർണ്ണയം ഈ 140 മണ്ഡലങ്ങളിൽ നടന്നിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |date=31 May 2005 |title=Delimitation Commission of India – Notification – Order No. 9 |url=http://eci.nic.in/delim/Final_Publications/KERALA/Final_Order_Kerala.pdf |url-status=live |access-date=16 May 2011 |website=eci.nic.in |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721175753/http://eci.nic.in/delim/Final_Publications/KERALA/Final_Order_Kerala.pdf |archive-date=21 July 2011}}</ref> [[File:Election.Graph.jpg|thumb|300px|2011, 2016, 2021 നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ രണ്ട് പ്രധാന രാഷ്ട്രീയ മുന്നണികൾ നേടിയ വിജയത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഗ്രാഫ്.<ref>{{cite web |date=31 May 2005 |title=Election Data of Kerala|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2021/05/02/infographics-kerala-assembly-election-2021-full-picture.html}}</ref>]] [[File:Thudarbharanam.jpg|thumb|300px|2011, 2016, 2021 (ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട്) നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ 140 മണ്ഡലങ്ങളിലെ ഫലങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഭൂപടം.<ref>{{cite web |date=31 May 2005 |title=Election Data of Kerala|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2021/05/02/infographics-kerala-assembly-election-2021-full-picture.html}}</ref>]] ===മുന്നണി തിരിച്ചുള്ള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലം=== {|class="wikitable" style="width:100%; text-align:center" ! rowspan="2" |തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ! colspan="4" |നേടിയ സീറ്റുകൾ ! rowspan="2" |ഭരണകൂടം ! rowspan="2" |ഭൂരിപക്ഷം |- !style="width:15%;"Style="background-color:#FF0000; color:white" | എൽ.ഡി.എഫ്!!style="width:15%;"Style="background-color:{{party color|United Democratic Front (Kerala)}}; color:white" | യു.ഡി.എഫ്!!style="width:15%;"Style="background-color:{{Party color|Bharatiya Janata Party}}|[[National Democratic Alliance (India)|എൻ.ഡി.എ]] !!style="width:15%;"Style="background-color:{{party color|Indian Socialist Janata Dal}}|മറ്റുള്ളവർ |- ! [[2011-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്|2011]] || 68 || style="width:15%;"Style="background-color:{{party color|United Democratic Front (Kerala)}}; color:white"|'''72'''|| 0  ! 0|| style="background-color:{{party color|United Democratic Front (Kerala)}}; color:white" | യു.ഡി.എഫ് |style="color:{{party color|United Democratic Front (Kerala)}};"|'''4''' |- ! [[2016-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്|2016]] ||style="width:15%;"Style="background-color:#FF0000; color:white" |'''91'''|| 47 | 47  |style="color:{{Party color|Bharatiya Janata Party}};"|'''1''' |style="color:{{party color|Indian Socialist Janata Dal}};"|'''1''' | style="background-color:#FF0000; color:white" | '''എൽ.ഡി.എഫ്''' |style="color:#FF0000;"|'''44''' |- ! [[2021-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്|2021]] ||style="width:15%;"Style="background-color:#FF0000; color:white"|'''99'''|| 41 ||0  ! 0|| style="background-color:#FF0000; color:white" | എൽ.ഡി.എഫ് |style="color:#FF0000;"|'''58''' |} == പാർട്ടികളും മുന്നണികളും == === ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി === {{legend2|{{party color|Left Democratic Front (Kerala)}}|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]}} ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] [[ഭാരതീയ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി (മാർക്സിസ്റ്റ്)|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] നേതൃത്വം നൽകുന്ന [[ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയം|ഇടതുപക്ഷ]] രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ സഖ്യമാണ് '''ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി''' ('''എൽ.ഡി.എഫ്'''). [[File:LDFcampaign.jpg|thumb|210px| 2026-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായുള്ള എൽ.ഡി.എഫിന്റെ പ്രചാരണ വാചകം.<ref>{{Cite web |title=LDF releases new tagline for election campaign|url=https://keralakaumudi.com/en/news/mobile/news.php?id=1713469&u}}</ref>]] [[File:Indian Communism Waving Flag Icon.svg|thumb|[[ഇന്ത്യയിലെ കമ്മ്യൂണിസം|ഇന്ത്യൻ കമ്മ്യൂണിസത്തെ]] പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന [[ഇന്ത്യൻ ദേശീയ പതാക|ഇന്ത്യൻ പതാകയ്‌ക്കൊപ്പം]] [[സി.പി.ഐ.എം|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പതാകയും]].]] {| class="wikitable" width="60%" style="text-align:center; | colspan="8" {{Party color cell|Communist Party of India (Marxist)}} |- | colspan="8" | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]] |- ! colspan="2" | പാർട്ടി ! ചുരുക്കരൂപം ! പതാക ! ചിഹ്നം ! നേതാവ് ! ചിത്രം ! സീറ്റുകൾ |- | {{Full party name with color|Communist Party of India (Marxist)|dab=yes}} | സി.പി.ഐ.(എം) | [[File:CPI-M-flag.svg|50px]] | [[File:CPI(M) election symbol - Hammer Sickle and Star.svg|50px]] | [[എം. വി. ഗോവിന്ദൻ]] | [[File:MVGOVINDANCPIM.jpg|50px]] | 75<ref name=":0" />{{efn|name=CPI(M) independents}} |- | {{Full party name with color|Communist Party of India}} | സി.പി.ഐ. | [[File:CPI-banner.svg|50px]] | [[File:CPI symbol.svg|50px]] | [[ബിനോയ് വിശ്വം]] | | 24<ref name=":1" />{{efn|name=CPI independent}} |- | {{Full party name with color|Kerala Congress (Mani)|dab=yes}} | കെ.സി.(എം) | [[File:Kerala-Congress-flag.svg|50px]] | [[File:Indian election symbol two leaves.svg|50px]] | [[ജോസ് കെ. മാണി]] | | 12<ref name=":6" /> |- | {{Full party name with color|Indian Socialist Janata Dal}}<ref>{{Cite news |date=2026-01-17 |title=Kerala unit of Janata Dal (S) merges with Indian Socialist Janata Dal |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/kerala-unit-of-janata-dal-s-officially-merges-with-indian-socialist-janata-dal-isjd/article70518344.ece |access-date=2026-02-03 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> | ഐ.എസ്.ജെ.ഡി. | [[File:Indian Socialist Janata Dal Flag.png|50px]] | [[File:Ring Symbol.png|50px]] | [[മാത്യു ടി. തോമസ്]] | | 3<ref name=":4" /> |- | {{Full party name with color|Nationalist Congress Party (Sharadchandra Pawar)|dab=yes}} | എൻ.സി.പി.(എസ്.പി.) | | [[File:Indian Election Symbol Man Blowing Turha.png|50px]] | [[തോമസ് കെ. തോമസ്]] | | 3<ref name=":7" /> |- | {{Full party name with color|Rashtriya Janata Dal}} | ആർ.ജെ.ഡി. | [[File:RJD Flag.svg|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Hurricane Lamp.png|50px]] | [[എം. വി. ശ്രേയാംസ് കുമാർ]] | | 3<ref name=":15" />{{efn|name=RJD independent}} |- | {{Full party name with color|Indian National League}} | ഐ.എൻ.എൽ. | [[File:INL FLAG.png|50px]] | [[File:Indian election symbol glass tumbler.svg|50px]] | [[അഹമ്മദ് ദേവർകോവിൽ]] | | 2 |- | {{Full party name with color|Congress (Secular)|dab=yes}} | കോൺഗ്രസ് (എസ്) | [[File:Congress (Secular) Flag.png|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Coconut Tree.png|50px]] | [[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി]] | | 1 |- | {{Full party name with color|Kerala Congress (B)|dab=yes}} | കെ.സി.(ബി) | [[File:KCB.Pathanapuram.png|50px]] | | [[കെ. ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] | | 1 |- | {{Full party name with color|Revolutionary Socialist Party (Leninist)|dab=yes}} | ആർ.എസ്.പി.(എൽ) | [[File:Leninist.RSP.jpg|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Battery-Torch.png|50px]] | [[കോവൂർ കുഞ്ഞുമോൻ]] | | 1 |- | {{Party name with color|Independent politician|shortname=സ്വതന്ത്രർ}} | | | | | | 14{{Efn|11 സി.പി.ഐ.(എം) സ്ഥാനാർത്ഥികൾ സ്വതന്ത്രരായി മത്സരിച്ചു.<ref name=":0" />|name=CPI(M) independents}}{{Efn|1 സി.പി.ഐ സ്ഥാനാർത്ഥി സ്വതന്ത്രനായി മത്സരിച്ചു.<ref name=":1" />|name=CPI independent}}{{efn|name=RJD independent|1 ആർ.ജെ.ഡി സ്ഥാനാർത്ഥി സ്വതന്ത്രനായി മത്സരിച്ചു.<ref>{{Cite web |date=2026-03-18 |title=LDF to field RJD’s Saleem Madavoor as independent in Koduvally |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/18/saleem-madavoor-koduvalli-independent-rjd.html |access-date=2026-03-18 |website=@onmanorama |language=en}}</ref>}} |- ! colspan="6" | ആകെ ! ! 140 |} {{Notelist}} === ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി === {{legend2|{{party color|United Democratic Front (Kerala)}}|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]}} ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തിലെ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] നേതൃത്വം നൽകുന്ന രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ സഖ്യമാണ് ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി (യു.ഡി.എഫ്). [[File:UDF.Kerala.2026.jpg|thumb|2026-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായുള്ള യു.ഡി.എഫിന്റെ പ്രചാരണ വാചകം.<ref>{{Cite web |title=UDF releases new tagline for election campaign|url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2026/Mar/20/as-kerala-poll-picture-crystallises-parties-look-to-make-all-the-right-noises}}</ref>]] [[File:UDF.Lego.2026.jpg|thumb|മുന്നണിയിലെ വിവിധ പാർട്ടികളെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന യു.ഡി.എഫ് ലോഗോ.]] സീറ്റ് വിഭജനം 2026 മാർച്ച് 18-ന് പൂർത്തിയായി.<ref name=":20">{{Cite web |title=Seat-sharing talks conclude; Congress to contest 95 seats, IUML gets 27: Satheesan |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/18/kerala-assembly-polls-satheesan-udf-congress-seat-sharing.html |access-date=2026-03-20 |website=@onmanorama |language=en}}</ref><ref name=":21">{{Cite news |date=2026-03-19 |title=Kerala polls: UDF allots seats, yet to name all picks |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/thiruvananthapuram/udf-allots-seats-yet-to-name-all-picks/articleshow/129660977.cms |access-date=2026-03-20 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> യു.ഡി.എഫ് 4 സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥികളെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു: [[പയ്യന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പയ്യന്നൂരിൽ]] വി. കുഞ്ഞികൃഷ്ണൻ (ആർ.എസ്.പി പിന്തുണയോടെ),<ref>{{Cite news |date=2026-03-17 |title=RSP to support CPM dissident V. Kunhikrishnan in Payyannur |url=https://malayalam.samayam.com/latest-news/kerala-news/udf-will-not-field-a-candidate-in-payyannur-rsp-says-it-will-support-v-kunhikrishnan-in-assembly-election/articleshow/129630008.cms |access-date=2026-03-20 |work=Samayam Malayalam |language=ml}}</ref> [[തളിപ്പറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|തളിപ്പറമ്പിൽ]] ടി. കെ. ഗോവിന്ദൻ,<ref>{{Cite news |date=2026-03-20 |title=Kerala Assembly polls 2026: T.K. Govindan meets K. Sudhakaran, secures assurance of full backing |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-polls-2026-tk-govindan-meets-k-sudhakaran-secures-assurance-of-full-backing/article70765524.ece |access-date=2026-03-20 |work=The Hindu}}</ref> [[അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അമ്പലപ്പുഴയിൽ]] ജി. സുധാകരൻ,<ref>{{Cite news |date=2026-03-16 |title=Kerala Assembly polls: Congress throws weight behind former CPI(M) leader G. Sudhakaran in Ambalappuzha |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-polls-congress-throws-weight-behind-former-cpim-leader-g-sudhakaran-in-ambalappuzha/article70748855.ece |access-date=2026-03-20 |work=The Hindu}}</ref> [[ചേലക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേലക്കരയിൽ]] ശിവൻ വീട്ടിക്കുന്ന് (ഐ.യു.എം.എൽ പിന്തുണയോടെ).<ref>{{Cite news |date=2026-03-18 |title=ചേലക്കരയിൽ ശിവൻ വീട്ടിക്കുന്ന് യുഡിഎഫ് സ്വതന്ത്രൻ; മുസ്ലിം ലീഗ് പിന്തുണ പ്രഖ്യാപിച്ചു |url=https://www.samakalikamalayalam.com/news/kerala/muslim-league-announces-candidates-in-punalur-and-chelakkara |access-date=2026-03-20 |work=Samakalika Malayalam |language=ml}}</ref> ഒറ്റപ്പാലത്ത് പി. കെ. ശശിയെ ആദ്യം സ്വതന്ത്രനായി പരിഗണിച്ചിരുന്നെങ്കിലും ഇപ്പോൾ അദ്ദേഹം ഔദ്യോഗികമായി കൈപ്പത്തി ചിഹ്നത്തിൽ മത്സരിക്കുന്നതിനാൽ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി കണക്കാക്കുന്നു.<ref name=":22">{{Cite news |last=Reporter |date=2026-03-20 |title=ഒറ്റപ്പാലത്ത് പി.കെ ശശി കൈപ്പത്തി ചിഹ്നത്തിൽ മത്സരിക്കും |url=https://www.sirajlive.com/pk-sasi-is-contesting-from-ottapalam-with-the-palm-symbol.html |access-date=2026-03-20 |work=Siraj Live |language=ml}}</ref> {| class="wikitable" width="60%" style="text-align:center; | colspan="7" {{Party color cell|United Democratic Front (Kerala)}} |- | colspan="7" | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]] |- ! colspan="2" | പാർട്ടി ! ചുരുക്കരൂപം ! പതാക ! ചിഹ്നം ! നേതാവ് ! സീറ്റുകൾ |- | {{Full party name with color|Indian National Congress}} | ഐ.എൻ.സി. | [[File:Indian National Congress Flag.svg|50px]] | [[File:INC Hand.svg|50px]] | സണ്ണി ജോസഫ് | 93<ref name=":11" /><ref name=":18" /><ref name=":22" /> |- | {{Full party name with color|Indian Union Muslim League}} | ഐ.യു.എം.എൽ. | [[File:Flag of the Indian Union Muslim League.svg|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Lader.svg|50px]] | [[സയ്യിദ് സാദിഖ് അലി ശിഹാബ് തങ്ങൾ]] | 26<ref name=":12" /> |- | {{Full party name with color|Kerala Congress|dab=yes}} | കെ.സി. | [[File:Kerala-Congress-flag.svg|50px]] | [[File:Auto Rickshaw Election Symbol.svg|50px]] | [[പി. ജെ. ജോസഫ്]] | 8<ref name=":13" /> |- | {{Full party name with color|Revolutionary Socialist Party (India)}} | ആർ.എസ്.പി. | [[File:RSP-flag.svg|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Spade and Stoker.png|50px]] | [[ഷിബു ബേബി ജോൺ]] | 4<ref name=":5" /> |- | {{Full party name with color| Kerala Democratic Party}} | കെ.ഡി.പി. | [[File:Kerala Democratic Party Flag.png|50px]] | | [[മാണി സി. കാപ്പൻ]] | 1<ref name=":21" /> |- | {{Full party name with color|Kerala Congress (Jacob)|dab=yes}} | കെ.സി.(ജെ) | [[File:Kerala-Congress-flag.svg|50px]] | | [[അനൂപ് ജേക്കബ്]] | 1<ref name=":20" /> |- | {{Full party name with color|Revolutionary Marxist Party of India}} | ആർ.എം.പി.ഐ. | [[File:RMPI flag.jpg|50px]] | | എൻ. വേണു<ref>{{Cite news |date=2026-03-20 |title=Kerala Assembly polls 2026: T.K. Govindan meets K. Sudhakaran, secures assurance of full backing |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-polls-2026-tk-govindan-meets-k-sudhakaran-secures-assurance-of-full-backing/article70765524.ece |access-date=2026-03-20 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> | 1<ref name=":21" /> |- | {{Full party name with color|Communist Marxist Party|dab=yes}} | സി.എം.പി. | [[File:CMP-banner.svg|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Battery-Torch.png|50px]] | [[സി. പി. ജോൺ]] | 1<ref name=":21" /> |- | {{Full party name with color|All India Trinamool Congress}} | എ.ഐ.ടി.സി. | [[File:AITC New Logo.png|50px]] | [[File:All India Trinamool Congress symbol 2021.svg|50px]] | [[പി. വി. അൻവർ]] | 1<ref>{{Cite web |title=UDF bets on PV Anvar to challenge LDF stronghold in Beypore |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/02/02/assembly-election-beypore-udf-pv-anvar.html |access-date=2026-03-20 |website=@onmanorama |language=en}}</ref> |- | {{Party name with color|Independent politician|shortname=സ്വതന്ത്രർ}} | | | | | 4 |- ! colspan="6" | ആകെ ! 140 |} === ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം === {{Legend2|{{Party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം]]}} രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയായ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി ([[ബി.ജെ.പി]]) നേതൃത്വം നൽകുന്ന ഇന്ത്യൻ ബഹുകക്ഷി രാഷ്ട്രീയ സഖ്യമാണ് ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം ([[ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം|എൻ.ഡി.എ]]). [[File:BJP.Kerala.Tagline.2026.png|thumb|2026-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായുള്ള എൻ.ഡി.എയുടെ പ്രചാരണ വാചകം.<ref>{{Cite web |title=NDA releases new tagline for election campaign|url=https://www.ndtv.com/kerala-news/explained-why-union-home-minister-amit-shahs-kerala-visit-signals-a-serious-bjp-push-kerala-assembly-elections-2026-10656796}}</ref>]] {| class="wikitable" width="60%" style="text-align:center; | colspan="8" {{Party color cell|National Democratic Alliance}} |- | colspan="8" | [[ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം]] |- ! colspan="2" | പാർട്ടി ! ചുരുക്കരൂപം ! പതാക ! ചിഹ്നം ! നേതാവ് ! ചിത്രം ! സീറ്റുകൾ |- | {{Full party name with color|Bharatiya Janata Party}} | ബി.ജെ.പി. | [[File:BJP Flag.svg|50px]] | [[File:Lotus flower symbol.svg|50px]] | [[രാജീവ് ചന്ദ്രശേഖർ]] | [[പ്രമാണം:RajeevChandrasekhar.jpg|50px]] | 99<ref name=":2" /><ref name=":16" /> |- | {{Full party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} | ബി.ഡി.ജെ.എസ്. | [[File:Bharath Dharma Jana Sena Flag.png|50px]] | | തുഷാർ വെള്ളാപ്പള്ളി | [[File:Thushar Vellapally.png|50px]] | 22<ref name=":8" /><ref name=":17" /> |- | {{Full party name with color|Twenty20 Party}} | ടി.ടി.പി. | | | [[സാബു എം. ജേക്കബ്]] | [[File:Sabu M Jacob.jpg|50px]] | 19<ref name=":3" /><ref name=":9" /><ref name=":10" /> |- !colspan="7"| ആകെ ! 140 |} === മറ്റുള്ളവർ === {{Legend2|{{Party color|Aam Aadmi Party}}|[[ആം ആദ്മി പാർട്ടി]]}} ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയാണ് ആം ആദ്മി പാർട്ടി. അന്നത്തെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് സർക്കാരിനെതിരെ നടന്ന 2011-ലെ അഴിമതി വിരുദ്ധ പ്രസ്ഥാനത്തെത്തുടർന്ന് അരവിന്ദ് കെജ്രിവാളാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്. [[File:AAP.Kerala.Tagline.2026.jpg|thumb|2026-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായുള്ള ആപ്പിന്റെ പ്രചാരണ വാചകം.]] {| class="wikitable" width="60%" style="text-align:center; ! colspan="2" | പാർട്ടി ! പതാക ! ചിഹ്നം ! നേതാവ് ! സീറ്റുകൾ |- |{{Full party name with color|Aam Aadmi Party}} | [[File:Aam Aadmi Party logo (English).svg|50px]] | [[File:AAP Symbol.png|50px]] | വിനോദ് മാത്യു വിൽസൺ<ref>{{Cite web |date=2024-10-29 |title=Kerala power tariff hike: Aam Aadmi Party to educate consumers on their rights |url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2024/Oct/29/kerala-power-tariff-hike-aam-aadmi-party-to-educate-consumers-on-their-rights |access-date=2025-12-20 |website=The New Indian Express |language=en}}</ref> | 80 (60 പ്രഖ്യാപിച്ചു)<ref>{{Cite web |date=2026-03-12 |title=AAP announces list of 22 candidates for Kerala Legislative Assembly elections |url=https://kalingatv.com/nation/aap-announces-list-of-22-candidates-for-kerala-legislative-assembly-elections/ |access-date=2026-03-13 |website=KalingaTV |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-03-18 |title=AAP Releases Second List of 21 Candidates for Kerala Elections |url=https://thenewsmill.com/2026/03/aap-announces-second-list-of-21-candidates-for-kerala-assembly-elections/ |access-date=2026-03-18 |website=The News Mill |language=en-US}}</ref> |- |} == പ്രചാരണം == 2026 ഫെബ്രുവരിയിൽ, [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]] കേരളത്തിന്റെ വടക്കൻ, മധ്യ, തെക്കൻ മേഖലകളെ ഉൾപ്പെടുത്തി മൂന്ന് വികസന മുന്നേറ്റ ജാഥകൾ സംഘടിപ്പിച്ചു. [[എം. വി. ഗോവിന്ദൻ]], [[ജോസ് കെ. മാണി]], [[ബിനോയ് വിശ്വം]] എന്നിവരായിരുന്നു യഥാക്രമം ഈ ജാഥകളുടെ ക്യാപ്റ്റൻമാർ.<ref>{{Cite web |title=LDF Development Advancement Marches begin|url= https://www.deshabhimani.com/deshabhimani-english-/kerala-news/ldf-vikasana-munnetta-jatha-begins-february-1-kerala-82496}}</ref> 2026 മാർച്ച് 10-ന് ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി (എൽ.ഡി.എഫ്) നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായുള്ള തങ്ങളുടെ പ്രചാരണ വാചകം പുറത്തിറക്കി: "മറ്റാരുണ്ട് എൽ.ഡി.എഫ് അല്ലാതെ..."<ref>{{Cite web |title=LDF releases new tagline for election campaign|url=https://keralakaumudi.com/en/news/mobile/news.php?id=1713469&u}}</ref>. മുഖ്യമന്ത്രി പിണറായി വിജയൻ 2026 മാർച്ച് 17-ന് തന്റെ സ്വന്തം മണ്ഡലമായ ധർമ്മടത്തുനിന്നും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിന് തുടക്കം കുറിച്ചു.<ref>{{Cite web |title=Pinarayi Vijayan launches election campaign at Dharmadam campaign|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/pinarayi-vijayan-launches-election-campaign-at-dharmadam/article70754702.ece}}</ref> 2026 ഫെബ്രുവരി 6-ന് [[വി. ഡി. സതീശൻ]] [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ്]] ജില്ലയിലെ [[കുമ്പള]]യിൽ നിന്നും 'പുതുയുഗ യാത്ര'യ്ക്ക് തുടക്കം കുറിച്ചു.<ref>{{Cite web |title=Puthuyuga Yathra launched|url=https://theprint.in/politics/we-are-real-left-launching-kerala-poll-campaign-congress-led-udf-accuses-cpim-of-right-turn/2848353/}}</ref> കേരളം മുഴുവൻ സഞ്ചരിച്ച ജാഥ [[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല|തിരുവനന്തപുരം]] പുത്തരിക്കണ്ടം മൈതാനത്ത് അവസാനിച്ചു. സമാപന സമ്മേളനം [[ലോകസഭയിലെ പ്രതിപക്ഷ നേതാവ്|ലോകസഭ പ്രതിപക്ഷ നേതാവ്]] [[രാഹുൽ ഗാന്ധി]] ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു.<ref>{{Cite web |title=Puthuyuga Yathra ends at capital|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/07/kerala-opposition-leader-vd-satheesan-puthuyuga-yatra-rahul-gandhi.html}}</ref> 2026 മാർച്ച് 15-ന് ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി ([[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്]]) "കേരളം ജയിക്കും, യുഡിഎഫ് നയിക്കും" എന്ന തങ്ങളുടെ പ്രചാരണ വാചകം പുറത്തിറക്കി.<ref>{{Cite web |title=UDF releases new tagline for election campaign|url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2026/Mar/20/as-kerala-poll-picture-crystallises-parties-look-to-make-all-the-right-noises}}</ref> യു.ഡി.എഫ് പ്രഖ്യാപിച്ച പ്രധാന വാഗ്ദാനങ്ങൾ:<ref>{{Cite web |title=Rahul Gandhi declares UDF’s guarantees for Kerala, takes poll fight to LDF’s welfare pitch|url=https://theprint.in/politics/rahul-gandhi-declares-udfs-guarantees-for-kerala-takes-poll-fight-to-ldfs-welfare-pitch/2872788/}}</ref> '''വിദ്യാഭ്യാസത്തിനുള്ള സാമ്പത്തിക സഹായം:''' പഠന ആവശ്യങ്ങൾക്കായി കോളേജ് വിദ്യാർത്ഥിനികൾക്ക് പ്രതിമാസം ₹1,000 അലവൻസ്. '''ക്ഷേമ പെൻഷൻ വർദ്ധനവ്:''' സാമൂഹിക ക്ഷേമ പെൻഷൻ ₹3,000 ആയി വർദ്ധിപ്പിക്കും. '''യുവ സംരംഭകത്വ വായ്പകൾ:''' യുവാക്കൾക്ക് തൊഴിലവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനായി ₹5 ലക്ഷം വരെയുള്ള പലിശ രഹിത വായ്പകൾ നൽകും. '''മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കുള്ള പിന്തുണ:''' മുതിർന്ന പൗരന്മാരുടെ ക്ഷേമത്തിനും സംരക്ഷണത്തിനുമായി പ്രത്യേക വകുപ്പ് രൂപീകരിക്കും. '''സ്ത്രീകൾക്ക് സൗജന്യ യാത്ര:''' കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി ബസുകളിൽ എല്ലാ സ്ത്രീകൾക്കും സൗജന്യ യാത്ര. '''[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]] ആരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസ്:''' കേരളത്തിലെ ഓരോ കുടുംബത്തിനും ₹25 ലക്ഷത്തിന്റെ ആരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസ് പരിരക്ഷ നൽകും. ബി.ജെ.പി നേതൃത്വം നൽകുന്ന ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം "മാറാത്തത് ഇനി മാറും" എന്ന പ്രചാരണ വാചകം പുറത്തിറക്കി.<ref>{{Cite web |title=NDA releases new tagline for election campaign|url=https://www.ndtv.com/kerala-news/explained-why-union-home-minister-amit-shahs-kerala-visit-signals-a-serious-bjp-push-kerala-assembly-elections-2026-10656796}}</ref> തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി, [[രാജീവ് ചന്ദ്രശേഖർ|രാജീവ് ചന്ദ്രശേഖറും]] [[ബി.ജെ.പി കേരള ഘടകം|ബി.ജെ.പി]] സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റിയും ചേർന്ന് [[കേരള മുഖ്യമന്ത്രി|മുഖ്യമന്ത്രി]] [[പിണറായി വിജയൻ]] പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന [[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]] മണ്ഡലത്തിൽ 2026 മാർച്ച് 6-ന് ഒരു ജനസമ്പർക്ക പരിപാടിയും മെഗാ അദാലത്തും സംഘടിപ്പിച്ചു.<ref>{{Cite web |title=BJP holds adalat in Dharmadom|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kozhikode/bjp-holds-adalat-in-dharmadom/articleshow/129172874.cms}}</ref> 2026 മാർച്ച് 11-ന് [[ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി|പ്രധാനമന്ത്രി]] [[നരേന്ദ്ര മോദി]] കൊച്ചിയിൽ ബി.ജെ.പിയുടെ ഔദ്യോഗിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിന് തുടക്കം കുറിച്ചു.<ref>{{Cite web |title=PM Modi in Kochi|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/people-of-kerala-ready-to-move-beyond-ldf-udf-politics-pm-modi-in-kochi-rahul-gandhi-middle-east-crisis/articleshow/129451465.cms}}</ref> == സ്ഥാനാർത്ഥികൾ == സി.പി.ഐ.(എം) 81 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 15-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":0">{{Cite web |date=2026-03-15 |title=Kerala Polls: CPM to contest 86 seats; MM Mani and AN Shamseer out, 5 candidates to be named later |url=https://english.mathrubhumi.com/news/kerala/kerala-polls-cpm-to-contest-86-seats-mm-mani-and-an-shamseer-out-5-candidates-to-be-named-later-sowgcjx2 |access-date=2026-03-15 |website=@mathrubhumi |language=en}}</ref> സി.പി.ഐ 25 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 15-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":1">{{Cite web |title=Kerala Assembly Polls 2026: CPI names 25 candidates; Tyson to face Satheesan as 4 Ministers contest |url=https://english.mathrubhumi.com/amp/news/kerala/kerala-assembly-polls-2026-cpi-names-25-candidates-tyson-to-face-satheesan-as-4-ministers-contest-fyz8yqzs |access-date=2026-03-15 |website=Mathrubhumi English}}</ref> ഐ.എസ്.ജെ.ഡി 3 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":4">{{Cite web |date=2026-03-16 |title=Minister Krishnankutty not to contest; ISJD announces 3 candidates |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/16/isjd-key-ally-of-ldf-names-three-candidates-for-kerala-assembly-polls.html |access-date=2026-03-16 |website=@onmanorama |language=en}}</ref> കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) 12 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":6">{{Cite web |date=2026-03-16 |title=Kerala Congress (M) announces 12 candidates, Jose K Mani to contest from Pala |url=https://thefederal.com/elections-2026/kerala-congress-m-announces-12-candidates-jose-k-mani-to-contest-from-pala-234523 |access-date=2026-03-16 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> എൻ.സി.പി (എസ്.പി) 3 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":7">{{Cite news |date=2026-03-16 |title=Kerala Assembly Elections 2026: NCP(SP) announces candidates, Saseendran to be fielded again in Elathur |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-elections-2026-ncpsp-announces-candidates-saseendran-to-be-fielded-again-in-elathur/article70750866.ece |access-date=2026-03-16 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ആർ.ജെ.ഡി 3 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 18-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":15">{{Cite news |date=2026-03-18 |title=Kerala Assembly polls: LDF ally RJD announces candidates; Bhaskaran, P.K. Praveen, and Anil Kumar to contest |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-polls-ldf-ally-rjd-announces-candidates-bhaskaran-pk-praveen-and-anil-kumar-to-contest/article70756983.ece |access-date=2026-03-18 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ആർ.എസ്.പി 4 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":5">{{Cite web |date=2026-03-16 |title=RSP names 4 candidates for Kerala polls; Shibu Baby John to contest from Chavara |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/16/rsp-udf-ally-to-contest-in-four-seats-in-kerala-assembly-polls.html |access-date=2026-03-16 |website=@onmanorama}}</ref> ഐ.എൻ.സി 55 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 17-നും;<ref name=":11">{{Cite news |date=2026-03-17 |title=Keralam assembly election: Congress releases first list of 55 candidates |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/elections/assembly-elections/kerala/keralam-assembly-election-congress-first-list-55-candidates-vd-satheesan-ramesh-chennithala-sunny-joseph/articleshow/129633274.cms |access-date=2026-03-17 |work=The Economic Times |issn=0013-0389}}</ref> 37 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ രണ്ടാം പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 19-നും പുറത്തിറക്കി.<ref name=":18">{{Cite news |date=2026-03-19 |title=Kerala Assembly Elections 2026: Congress announces second list of 37 candidates |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-elections-2026-congress-announces-second-list-of-37-candidates/article70763048.ece |access-date=2026-03-20 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ഐ.യു.എം.എൽ 25 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 17-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":12">{{Cite web |title=IUML announces 25 candidates, fields 2 women, new faces for Kerala assembly polls |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/17/iuml-kerala-candidates-assembly-polls.html |access-date=2026-03-17 |website=@onmanorama |language=en}}</ref> കേരള കോൺഗ്രസ് 8 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 17-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":13">{{Cite web |date=2026-03-17 |title=KC(J) chief P J Joseph opts out of assembly polls, son to contest from Thodupuzha |url=https://theprint.in/india/kcj-chief-p-j-joseph-opts-out-of-assembly-polls-son-to-contest-from-thodupuzha/2881737/ |access-date=2026-03-17 |website=ThePrint |language=en-US}}</ref> ബി.ജെ.പി 47 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-നും;<ref name=":2">{{Cite news |date=2026-03-16 |title=Kerala elections 2026: BJP releases first list of 47 candidates; fields Rajeev Chandrasekhar, K Surendran |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/kerala-elections-2026-bjp-releases-first-list-of-47-candidates-fields-rajeev-chandrasekhar-k-surendran/articleshow/129608012.cms |access-date=2026-03-16 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> 39 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ രണ്ടാം പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 19-നും പുറത്തിറക്കി.<ref name=":16">{{Cite news |date=2026-03-19 |title=Kerala BJP candidate list: Party releases second list of 39 candidates for Assembly elections |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/elections/assembly-elections/kerala/kerala-bjp-candidate-list-party-releases-second-list-of-39-candidates-for-assembly-elections/articleshow/129671384.cms |access-date=2026-03-19 |work=The Economic Times |issn=0013-0389}}</ref> ട്വന്റി 20 പാർട്ടി 4 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-നും;<ref name=":3">{{Cite web |date=2026-03-16 |title=NDA ally Twenty20 announces four candidates, fields mix of influencers & political defectors |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/16/twenty20-kerala-election-candidates-assembly-polls.html |access-date=2026-03-16 |website=@onmanorama |language=en}}</ref> ആകെ 8 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ രണ്ടും മൂന്നും പട്ടികകൾ 2026 മാർച്ച് 17-നും പുറത്തിറക്കി.<ref name=":9">{{Cite web |title=Twenty20 announces four more candidates; Oommen Chandy's son-in-law to contest from Kodungallur |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/17/twenty20-kerala-election-candidates-oommen-chandy-son-in-law.html |access-date=2026-03-17 |website=@onmanorama |language=en}}</ref><ref name=":10">{{Cite web |date=2026-03-07 |title=Kerala Assembly elections: Actors, influencers among Twenty20 candidates |url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2026/Mar/17/kerala-assembly-elections-actors-influencers-among-twenty20-candidates |access-date=2026-03-17 |website=The New Indian Express |language=en}}</ref> ബി.ഡി.ജെ.എസ് 12 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-നും;<ref name=":8">{{Cite web |date=2026-03-16 |title=BDJS announces first list of 12 candidates for Assembly polls; Thushar Vellappally not in fray for now |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/16/bdjs-candidate-list-kerala-assembly-elections.html |access-date=2026-03-16 |website=@onmanorama |language=en}}</ref> 11 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ രണ്ടാം പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 19-നും പുറത്തിറക്കി.<ref name=":17">{{Cite web |date=2026-03-19 |title=ഇരവിപുരത്ത് ആർഎസ്പിയിൽ നിന്നെത്തിയ സജി. ഡി. ആനന്ദ്,കൂടുതൽ സ്ഥാനാർത്ഥികളെ പ്രഖ്യാപിച്ച് ബിഡിജെഎസ്. |url=https://thekarmanews.com/saji-d-anand-who-came-from-rsp-in-eravipuram-bdjs-announces-more-candidates/ |access-date=2026-03-19 |website=Karma News - Voice of common people |language=en-US}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! rowspan="2" | ജില്ല ! rowspan="2" colspan="2" | മണ്ഡലം | colspan="3" style="background:{{party color|Left Democratic Front (Kerala)}}"| | colspan="3" style="background:{{party color|United Democratic Front (Kerala)}}"| | colspan="3" style="background:{{party color|National Democratic Alliance}}"| |- ! colspan="3" | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]] ! colspan="3" | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്]] ! colspan="3" | [[ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം|എൻ.ഡി.എ]] |- | rowspan="5" | [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ്]] ! 1 | [[മഞ്ചേശ്വരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മഞ്ചേശ്വരം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. ആർ. ജയനന്ദൻ |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} ||[[എ.കെ.എം. അഷ്റഫ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[കെ. സുരേന്ദ്രൻ]] |- ! 2 | [[കാസർഗോഡ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാസർഗോഡ്]] |{{Party name with color|Indian National League}} |ഷാനവാസ് പാദൂർ |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |കല്ലട്ര മാഹിൻ ഹാജി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. എൽ. അശ്വിനി |- ! 3 | [[ഉദുമ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഉദുമ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സി. എച്ച്. കുഞ്ഞമ്പു]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. നീലകണ്ഠൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |മനുലാൽ മേലോത്ത് |- ! 4 | [[കാഞ്ഞങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാഞ്ഞങ്ങാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |ഗോവിന്ദൻ പള്ളിക്കാപ്പിൽ |{{Party name with color|Kerala Congress }} |ഷൈജി ഒറ്റപ്പള്ളി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. ബാൽരാജ് |- ! 5 | [[തൃക്കരിപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കരിപ്പൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |വി. പി. പി. മുസ്തഫ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സന്ദീപ് വാര്യർ |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |രവി കുളങ്ങര |- | rowspan="11" | [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]] ! 6 | [[പയ്യന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പയ്യന്നൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ടി.ഐ. മധുസൂദനൻ]] | {{Party name with color|Independent politician|shortname=IND}} | വി. കുഞ്ഞികൃഷ്ണൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എ. പി. ഗംഗാധരൻ |- ! 7 | [[കല്യാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കല്യാശ്ശേരി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എം. വിജിൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |രാജീവൻ കപ്പച്ചേരി | {{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എ. വി. അനിൽകുമാർ |- ! 8 | [[തളിപ്പറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|തളിപ്പറമ്പ്]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |പി. കെ. ശ്യാമള | {{Party name with color|Independent politician|shortname=IND}} | ടി. കെ. ഗോവിന്ദൻ | {{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എൻ. ഹരിദാസ് |- ! 9 | [[ഇരിക്കൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരിക്കൂർ]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |മാത്യു കുന്നപ്പള്ളി |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[സജീവ് ജോസഫ്]] | {{Party name with color|Twenty20 Party}} |ശ്രീനാഥ് പത്മനാഭൻ |- ! 10 | [[അഴീക്കോട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|അഴീക്കോട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ.വി. സുമേഷ്]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |കരീം ചേലേരി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. കെ. വിനോദ് കുമാർ |- ! 11 | [[കണ്ണൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കണ്ണൂർ]] |{{Party name with color|Congress (Secular)}} |[[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ടി. ഒ. മോഹനൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സി. രഘുനാഥ് |- ! 12 | [[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പിണറായി വിജയൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |അബ്ദുൽ റഷീദ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. രഞ്ജിത്ത് |- ! 13 | [[തലശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തലശ്ശേരി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കാരായി രാജൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. പി. സാജു |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ഒ. നിധീഷ് |- ! 14 | [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൂത്തുപറമ്പ്]] |{{Party name with color|Rashtriya Janata Dal}} |പി. കെ. പ്രവീൺ |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |ജയന്തി രാജൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ഷിജിലാൽ |- ! 15 | [[മട്ടന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മട്ടന്നൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |വി. കെ. സനോജ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ചന്ദ്രൻ തില്ലങ്കേരി | {{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബിജു ഇളക്കുഴി |- ! 16 | [[പേരാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പേരാവൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. കെ. ശൈലജ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[സണ്ണി ജോസഫ്]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |പൈലി വത്തിയാട്ട് |- | rowspan="3" | [[വയനാട് ജില്ല|വയനാട്]] ! 17 | [[മാനന്തവാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാനന്തവാടി]] (ST) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ഒ. ആർ. കേളു]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ഉഷ വിജയൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. ശ്യാം രാജ് |- ! 18 | [[സുൽത്താൻ ബത്തേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|സുൽത്താൻ ബത്തേരി]] (ST) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എം. എസ്. വിശ്വനാഥൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ഐ. സി. ബാലകൃഷ്ണൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എ. എസ്. കവിത |- ! 19 | [[കൽപ്പറ്റ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൽപ്പറ്റ]] |{{Party name with color|Rashtriya Janata Dal}} |പി. കെ. അനിൽ കുമാർ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ടി. സിദ്ദിഖ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പ്രശാന്ത് മലവയൽ |- | rowspan="13" | [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട്]] ! 20 | [[വടകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടകര]] |{{Party name with color|Rashtriya Janata Dal}} |എം. കെ. ഭാസ്കരൻ |{{Party name with color|Revolutionary Marxist Party of India}} |[[കെ. കെ. രമ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. ദിലീപ് |- ! 21 | [[കുറ്റ്യാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുറ്റ്യാടി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} | [[കെ. പി. കുഞ്ഞമ്മദ് കുട്ടി]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} | [[പാറക്കൽ അബ്ദുള്ള]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |രാംദാസ് മണലേരി |- ! 22 | [[നാദാപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാദാപുരം]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |പി. വസന്തം |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. എം. അഭിജിത്ത് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സി. പി. വിപിൻ ചന്ദ്രൻ |- ! 23 | [[കൊയിലാണ്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊയിലാണ്ടി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. ദാസൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. പ്രവീൺ കുമാർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സി. ആർ. പ്രഫുൽ കൃഷ്ണൻ |- ! 24 | [[പേരാമ്പ്ര നിയമസഭാമണ്ഡലം|പേരാമ്പ്ര]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ടി. പി. രാമകൃഷ്ണൻ]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |ഫാത്തിമ തഹ്ലിയ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. മോഹനൻ മാസ്റ്റർ |- ! 25 | [[ബാലുശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ബാലുശ്ശേരി]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. എം. സച്ചിൻ ദേവ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |വി. ടി. സൂരജ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സി. പി. സതീശൻ |- ! 26 | [[എലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|എലത്തൂർ]] |{{Party name with color|Nationalist Congress Party (Sharadchandra Pawar)}} |[[എ. കെ. ശശീന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |വിദ്യ ബാലകൃഷ്ണൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ടി. ദേവദാസ് |- ! 27 | [[കോഴിക്കോട് നോർത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട് നോർത്ത്]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[തോട്ടത്തിൽ രവീന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. ജയന്ത് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |നവ്യ ഹരിദാസ് |- ! 28 | [[കോഴിക്കോട് സൗത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട് സൗത്ത്]] |{{Party name with color|Indian National League}} |[[അഹമ്മദ് ദേവർകോവിൽ]] |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |ഫൈസൽ ബാബു |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ടി. റെനീഷ് |- ! 29 | [[ബേപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ബേപ്പൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. എ. മുഹമ്മദ് റിയാസ്]] |{{Party name with color|Trinamool Congress}} |[[പി. വി. അൻവർ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. പി. പ്രകാശ് ബാബു |- ! 30 | [[കുന്ദമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്ദമംഗലം]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |[[പി. ടി. എ. റഹീം]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |എം. എ. റസാഖ് മാസ്റ്റർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |വി. കെ. സജീവൻ |- ! 31 | [[കൊടുവള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടുവള്ളി]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |സലീം മടവൂർ | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |പി. കെ. ഫിറോസ് |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |ഗിരി പമ്പനാൽ |- ! 32 | [[തിരുവമ്പാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവമ്പാടി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ലിന്റോ ജോസഫ്]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |സി. കെ. കാസിം |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |സണ്ണി തോമസ് |- | rowspan="16" | [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം]] ! 33 | [[കൊണ്ടോട്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊണ്ടോട്ടി]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |ഡോ. പി. ജിജി |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |ടി. പി. അഷ്റഫലി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. സുബ്രഹ്മണ്യൻ |- ! 34 | [[ഏറനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറനാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |ഷഫീർ കിഴിശ്ശേരി | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[പി. കെ. ബഷീർ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എൻ. ശ്രീപ്രകാശ് |- ! 35 | [[നിലമ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|നിലമ്പൂർ]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |[[യു. ഷറഫലി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ആര്യാടൻ ഷൗക്കത്ത്]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |ഗിരീഷ് മേക്കാട് |- ! 36 | [[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. കെ. ദാമോദരൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[എ. പി. അനിൽ കുമാർ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} | [[ഇ. പി. കുമാരദാസ്]] |- ! 37 | [[മഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|മഞ്ചേരി]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |എം. മുസ്തഫ | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |എം. റഹ്മത്തുള്ള |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പത്മശ്രീ എം. |- ! 38 | [[പെരിന്തൽമണ്ണ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പെരിന്തൽമണ്ണ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വി. പി. മുഹമ്മദ് ഹനീഫ]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[നജീബ് കാന്തപുരം]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. പി. ബാബുരാജ് |- ! 39 | [[മങ്കട നിയമസഭാമണ്ഡലം|മങ്കട]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എം. പി. അലവി | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[മഞ്ഞളാംകുഴി അലി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ലിജോയ് പോൾ |- ! 40 | [[മലപ്പുറം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലപ്പുറം]] |{{Party name with color|Nationalist Congress Party (Sharadchandra Pawar)}} |ടി. മുജീബ് | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[പി. കെ. കുഞ്ഞാലിക്കുട്ടി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |അശ്വതി ഗുപ്ത കുമാർ |- ! 41 | [[വേങ്ങര നിയമസഭാമണ്ഡലം|വേങ്ങര]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |മുഹമ്മദ് സബാഹ് കുണ്ടുക്കുഴീക്കൽ | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[കെ. എം. ഷാജി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ജയകൃഷ്ണൻ വി. എൻ. |- ! 42 | [[വള്ളിക്കുന്ന് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വള്ളിക്കുന്ന്]] |{{Party name with color|IND}} |സി. പി. മുസ്തഫ | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[ടി. വി. ഇബ്രാഹിം]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. പ്രേമൻ മാസ്റ്റർ |- ! 43 | [[തിരൂരങ്ങാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂരങ്ങാടി]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |അജിത് കൊളാടി | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |പി. എം. എ. സമീർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |റിജു സി. രാഘവ് |- ! 44 | [[താനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|താനൂർ]] | |IND |പി. മുഹമ്മദ് സമീർ | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |പി. കെ. നവാസ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ദീപ പുഴക്കൽ |- ! 45 | [[തിരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂർ]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |[[വി. അബ്ദുറഹിമാൻ]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[കുറുക്കോളി മൊയ്തീൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. നാരായണൻ മാസ്റ്റർ |- ! 46 | [[കോട്ടയ്ക്കൽ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോട്ടയ്ക്കൽ]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |പ്രീതി കൊഞ്ചാത്ത് |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[കെ. കെ. ആബിദ് ഹുസൈൻ തങ്ങൾ]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |സുബ്രഹ്മണ്യൻ ചുങ്കപ്പള്ളി |- ! 47 | [[തവനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തവനൂർ]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |[[കെ. ടി. ജലീൽ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |വി. എസ്. ജോയ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |രവി തേലത്ത് |- ! 48 | [[പൊന്നാനി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പൊന്നാനി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എം. കെ. സക്കീർ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. പി. നൗഷാദ് അലി |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |ഇ. മനീഷ് |- | rowspan="12" | [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട്]] ! 49 | [[തൃത്താല നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃത്താല]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എം. ബി. രാജേഷ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[വി. ടി. ബൽറാം]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |വി. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ മാസ്റ്റർ |- ! 50 | [[പട്ടാമ്പി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പട്ടാമ്പി]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[മുഹമ്മദ് മുഹ്സിൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ടി. പി. ഷാജി | {{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. മനോജ് |- ! 51 | [[ഷൊർണ്ണൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഷൊർണ്ണൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. മമ്മിക്കുട്ടി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |പി. ഹരിഗോവിന്ദൻ മാസ്റ്റർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ശങ്കു ടി. ദാസ് |- ! 52 | [[ഒറ്റപ്പാലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഒറ്റപ്പാലം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. പ്രേംകുമാർ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[പി. കെ. ശശി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[മേജർ രവി]] |- ! 53 | [[കോങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോങ്ങാട്]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. ശാന്തകുമാരി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. എ. തുളസി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |രേണു സുരേഷ് |- ! 54 | [[മണ്ണാർക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|മണ്ണാർക്കാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |മൻസിൽ അബൂബക്കർ |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[എൻ. ഷംസുദ്ദീൻ]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |ഐസക് വർഗീസ് |- ! 55 | [[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |ഇ. പ്രഭാകരൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എ. സുരേഷ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സി. കൃഷ്ണകുമാർ |- ! 56 | [[പാലക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലക്കാട്]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |എൻ. എം. ആർ. റസാഖ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[രമേഷ് പിഷാരടി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[ശോഭ സുരേന്ദ്രൻ]] |- ! 57 | [[തരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തരൂർ]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. പി. സുമോദ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. സി. സുബ്രഹ്മണ്യൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സുരേഷ് ബാബു |- ! 58 | [[ചിറ്റൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചിറ്റൂർ]] |{{Party name with color|Indian Socialist Janata Dal}} |വി. മുരുകദാസ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സുമേഷ് അച്യുതൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പ്രനേഷ് രാജേന്ദ്രൻ |- ! 59 | [[നെന്മാറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെന്മാറ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. പ്രേമൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എ. തങ്കപ്പൻ |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |എ. എൻ. അനുരാഗ് |- ! 60 | [[ആലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലത്തൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |ടി. എം. സസി |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. എൻ. ഫെബിൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. വി. പ്രസന്ന കുമാർ |- | rowspan="13" | [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ! 61 | [[ചേലക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേലക്കര]] (SC) | {{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} | [[യു. ആർ. പ്രദീപ്]] | {{Party name with color|Independent politician|shortname=IND}} | ശിവൻ വീട്ടിക്കുന്ന് | {{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} | [[കെ. ബാലകൃഷ്ണൻ]] |- ! 62 | [[കുന്നംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നംകുളം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എ. സി. മൊയ്തീൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[പി. ടി. അജയ് മോഹൻ]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |റിജിൽ കെ. ആർ. |- ! 63 | [[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഗുരുവായൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എൻ. കെ. അക്ബർ]] |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |സി. എച്ച്. റഷീദ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബി. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ |- ! 64 | [[മണലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മണലൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ടി. എൻ. പ്രതാപൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. കെ. അനീഷ് കുമാർ |- ! 65 | [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടക്കാഞ്ചേരി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സേവ്യർ ചിറ്റിലപ്പിള്ളി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |വൈശാഖ് നാരായണസ്വാമി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ടി. എസ്. ഉല്ലാസ് ബാബു |- ! 66 | [[ഒല്ലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഒല്ലൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[കെ. രാജൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ഷാജി കോടങ്കണ്ടത്ത് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബിജോയ് തോമസ് |- ! 67 | [[തൃശ്ശൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃശ്ശൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |ആലങ്കോട് ലീലാകൃഷ്ണൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[രാജൻ പല്ലൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പദ്മജ വേണുഗോപാൽ |- ! 68 | [[നാട്ടിക നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാട്ടിക]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[ഗീത ഗോപി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സുനിൽ ലാലൂർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} | [[സി. സി. മുകുന്ദൻ]] |- ! 69 | [[കൈപ്പമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൈപ്പമംഗലം]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |കെ. കെ. വത്സരാജ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ടി. എം. നാസർ |{{Party name with color| Bharath Dharma Jana Sena}} |അതുല്യ ഘോഷ് |- ! 70 | [[ഇരിങ്ങാലക്കുട നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരിങ്ങാലക്കുട]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ആർ. ബിന്ദു]] |{{Party name with color|Kerala Congress }} |[[തോമസ് ഉണ്ണിയാടൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സന്തോഷ് ചേർക്കളം |- ! 71 | [[പുതുക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുക്കാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. കെ. രാമചന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. എം. ബാബു രാജ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എ. നാഗേഷ് |- ! 72 | [[ചാലക്കുടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചാലക്കുടി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |ബിജു ചിറയത്ത് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ടി. ജെ. സനീഷ് കുമാർ ജോസഫ്]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |ചാർളി പോൾ |- ! 73 | [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |വി. ആർ. സുനിൽ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ഒ. ജെ. ജനീഷ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |വർഗീസ് ജോർജ് |- | rowspan="14" | [[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം]] ! 74 | [[പെരുമ്പാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പെരുമ്പാവൂർ]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |ബേസിൽ പോൾ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |മനോജ് മൂത്തേടൻ |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |ജിബി പതിക്കൽ |- ! 75 | [[അങ്കമാലി നിയമസഭാമണ്ഡലം|അങ്കമാലി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സജു പോൾ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[റോജി എം. ജോൺ]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |പ്രോമി കുര്യാക്കോസ് |- ! 76 | [[ആലുവ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലുവ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എ. എം. ആരിഫ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[അൻവർ സാദത്ത്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. എ. ബ്രഹ്മരാജ് |- ! 77 | [[കളമശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കളമശ്ശേരി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. രാജീവ്]] |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |വി. ഇ. അബ്ദുൽ ഗഫൂർ |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |എം. പി. ബിനു |- ! 78 | [[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[ഇ. ടി. ടൈസൺ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[വി. ഡി. സതീശൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |വത്സല പ്രസന്ന കുമാർ |- ! 79 | [[വൈപ്പിൻ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വൈപ്പിൻ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എം. ബി. ഷൈനി |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ടോണി ചമ്മിണി |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |അനിത തോമസ് |- ! 80 | [[കൊച്ചി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊച്ചി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. ജെ. മാക്സി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |മുഹമ്മദ് ഷിയാസ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |അഡ്വ. സേവ്യർ ജൂലപ്പൻ |- ! 81 | [[തൃപ്പൂണിത്തുറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃപ്പൂണിത്തുറ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. എൻ. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ദീപക് ജോയ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} | [[അഞ്ജലി നായർ]] |- ! 82 | [[എറണാകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|എറണാകുളം]] |{{Party name with color|Indian Socialist Janata Dal}} |സാബു ജോർജ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ടി. ജെ. വിനോദ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. ആർ. ശിവശങ്കരൻ |- ! 83 | [[തൃക്കാക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കാക്കര]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |പുഷ്പ ദാസ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ഉമ തോമസ്]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |അഖിൽ മാരാർ |- ! 84 | [[കുന്നത്തുനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നത്തുനാട്]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. വി. ശ്രീനിജിൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[വി. പി. സജീന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |ബാബു ദിവാകരൻ |- ! 85 | [[പിറവം നിയമസഭാമണ്ഡലം|പിറവം]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |സാബു കെ. ജേക്കബ് |{{Party name with color|Kerala Congress (Jacob)}} |[[അനൂപ് ജേക്കബ്]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} | ജിബി എബ്രഹാം |- ! 86 | [[മൂവാറ്റുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മൂവാറ്റുപുഴ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |എൻ. അരുൺ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[മാത്യു കുഴൽനാടൻ]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |സണ്ണി കടൂത്താഴെ |- ! 87 | [[കോതമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോതമംഗലം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ആന്റണി ജോൺ]] |{{Party name with color|Kerala Congress }} |ഷിബു തെക്കുംപുറം |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |അജി നാരായണൻ |- | rowspan="5" | [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കി]] ! 88 | [[ദേവികുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ദേവികുളം]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എ. രാജ | {{Party name with color|Indian National Congress}} |എഫ്. രാജ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[എസ്. രാജേന്ദ്രൻ]] |- ! 89 | [[ഉടുമ്പൻചോല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഉടുമ്പൻചോല]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. കെ. ജയചന്ദ്രൻ]] | {{Party name with color|Indian National Congress}} |സേനാപതി വേണു |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |സംഗീത വിശ്വനാഥൻ |- ! 90 | [[തൊടുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൊടുപുഴ]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |സിറിയക് ചാഴികാടൻ |{{Party name with color|Kerala Congress }} |അപ്പു ജോൺ ജോസഫ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |റോയ് എ. വരിക്കാട്ട് |- ! 91 | [[ഇടുക്കി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇടുക്കി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |[[റോഷി അഗസ്റ്റിൻ]] | {{Party name with color|Indian National Congress}} |റോയ് കെ. പൗലോസ് |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |അഡ്വ. പ്രതീഷ് പ്രഭ |- ! 92 | [[പീരുമേട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പീരുമേട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |കെ. സലിം കുമാർ |{{Party name with color|Indian National Congress}} | സിറിയക് തോമസ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |വി. രതീഷ് |- | rowspan="9" | [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം]] ! 93 | [[പാലാ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലാ]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |[[ജോസ് കെ. മാണി]] |{{Party name with color|Kerala Democratic Party}} |[[മാണി സി. കാപ്പൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ഷോൺ ജോർജ് |- ! 94 | [[കടുത്തുരുത്തി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കടുത്തുരുത്തി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |നിർമ്മല ജിമ്മി |{{Party name with color|Kerala Congress }} |[[മോൻസ് ജോസഫ്]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |സുരേഷ് എട്ടിക്കുന്നേൽ |- ! 95 | [[വൈക്കം നിയമസഭാമണ്ഡലം|വൈക്കം]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India}} |പി. പ്രദീപ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. ബിനിമോൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[കെ. അജിത്]] |- ! 96 | [[ഏറ്റുമാനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറ്റുമാനൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വി. എൻ. വാസവൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |നാട്ടകം സുരേഷ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |ആതിര ഡി. നായർ |- ! 97 | [[കോട്ടയം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോട്ടയം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. അനിൽകുമാർ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |പി. അനിൽകുമാർ |- ! 98 | [[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. എം. രാധാകൃഷ്ണൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ചാണ്ടി ഉമ്മൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |രവീന്ദ്രനാഥ് വാകത്താനം |- ! 99 | [[ചങ്ങനാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചങ്ങനാശ്ശേരി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |ജോബ് മൈക്കിൾ |{{Party name with color|Kerala Congress }} |വിനു ജോബ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബി. രാധാകൃഷ്ണ മേനോൻ |- ! 100 | [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |എൻ. ജയരാജ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |പ്രൊഫ. റോണി കെ. ബേബി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[ജോർജ് കുര്യൻ]] |- ! 101 | [[പൂഞ്ഞാർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പൂഞ്ഞാർ]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |സെബാസ്റ്റ്യൻ കുളത്തുങ്കൽ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സെബാസ്റ്റ്യൻ എം.ജെ. (സജി ജോസഫ്) |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[പി. സി. ജോർജ്]] |- | rowspan="9" | [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ]] ! 102 | [[അരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അരൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ദലീമ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ഷാനിമോൾ ഉസ്മാൻ]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena }} |പി. എസ്. ജ്യോതിസ് |- ! 103 | [[ചേർത്തല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേർത്തല]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[പി. പ്രസാദ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. ആർ. രാജേന്ദ്ര പ്രസാദ് |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |അഡ്വ. ടി. പി. അനന്തരാജ് |- ! 104 | [[ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലപ്പുഴ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. പി. ചിത്തരഞ്ജൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എ.ഡി. തോമസ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം.ജെ. ജോബ് |- ! 105 | [[അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അമ്പലപ്പുഴ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എച്ച്. സലാം]] |{{Party name with color|Independent politician|shortname=IND}} | [[ജി. സുധാകരൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |അരുൺ അനിരുദ്ധൻ |- ! 106 | [[കുട്ടനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുട്ടനാട്]] |{{Party name with color|Nationalist Congress Party (Sharadchandra Pawar)}} |[[തോമസ് കെ. തോമസ്]] |{{Party name with color|Kerala Congress }} |റെജി ചെറിയാൻ |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |സന്തോഷ് ശാന്തി |- ! 107 | [[ഹരിപ്പാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഹരിപ്പാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |ടി. ടി. ജിസ്മോൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[രമേശ് ചെന്നിത്തല]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സന്ദീപ് വാചസ്പതി |- ! 108 | [[കായംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കായംകുളം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[യു. പ്രതിഭ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എം. ലിജു |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |തമ്പി മേട്ടുതറ |- ! 109 | [[മാവേലിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാവേലിക്കര]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എം. എസ്. അരുൺ കുമാർ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |മുതറ രാജ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |അജിമോൻ |- ! 110 | [[ചെങ്ങന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചെങ്ങന്നൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സജി ചെറിയാൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എബി കുര്യാക്കോസ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. വി. ഗോപകുമാർ |- | rowspan="5" | [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട]] ! 111 | [[തിരുവല്ല നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവല്ല]] |{{Party name with color|Indian Socialist Janata Dal}} |[[മാത്യു ടി. തോമസ്]] |{{Party name with color|Kerala Congress }} |വർഗീസ് മാമ്മൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |അനൂപ് ആന്റണി |- ! 112 | [[റാന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം|റാന്നി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |പ്രമോദ് നാരായണൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |പഴകുളം മധു |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |തോമസ് കെ. സാമുവൽ |- ! 113 | [[ആറന്മുള നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആറന്മുള]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വീണ ജോർജ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |അബിൻ വർക്കി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]] |- ! 114 | [[കോന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോന്നി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. യു. ജനീഷ് കുമാർ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സതീഷ് കൊച്ചുപറമ്പിൽ |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |ടി. പി. സുന്ദരേശൻ |- ! 115 | [[അടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അടൂർ]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India}} |പ്രാജി ശശിധരൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ശാന്തകുമാർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പന്തളം പ്രതാപൻ |- | rowspan="11" | [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലം]] ! 116 | [[കരുനാഗപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കരുനാഗപ്പള്ളി]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |എം. എസ്. താര |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[സി. ആർ. മഹേഷ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |വി. എസ്. ജിതിൻ ദേവ് |- ! 117 | [[ചവറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചവറ]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |[[സുജിത്ത് വിജയൻപിള്ള]] |{{Party name with color|Revolutionary Socialist Party (India)}} |[[ഷിബു ബേബി ജോൺ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. ആർ. രാജേഷ് |- ! 118 | [[കുന്നത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നത്തൂർ]] (SC) | {{Party name with color|Revolutionary Socialist Party (Leninist)}} | [[കോവൂർ കുഞ്ഞുമോൻ]] |{{Party name with color|Revolutionary Socialist Party (India)}} |ഉല്ലാസ് കോവൂർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |രാജി പ്രസാദ് |- ! 119 | [[കൊട്ടാരക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊട്ടാരക്കര]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. എൻ. ബാലഗോപാൽ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[പി. അയിഷ പോറ്റി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ആർ. രശ്മി |- ! 120 | [[പത്തനാപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|പത്തനാപുരം]] |{{Party name with color|Kerala Congress (B)}} |[[കെ. ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] | {{Party name with color|Indian National Congress}} |ജ്യോതികുമാർ ചാമക്കാല |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |അനിൽ കുമാർ എസ്. |- ! 121 | [[പുനലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുനലൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |സി. അജയ പ്രസാദ് | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |നൗഷാദ് യൂനസ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |അഡ്വ. ബി. രഘുനാഥൻ പിള്ള |- ! 122 | [[ചടയമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചടയമംഗലം]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[ജെ. ചിഞ്ചു റാണി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എം. എം. നസീർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ആർ. എസ്. അരുൺ രാജ് |- ! 123 | [[കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുണ്ടറ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എസ്. എൽ. സജികുമാർ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[പി. സി. വിഷ്ണുനാഥ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |റോബിൻ രാധാകൃഷ്ണൻ |- ! 124 | [[കൊല്ലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊല്ലം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എസ്. ജയമോഹൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ബിന്ദു കൃഷ്ണ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എൻ. പ്രതാപ് കുമാർ |- ! 125 | [[ഇരവിപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരവിപുരം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എം. നൗഷാദ്]] |{{Party name with color|Revolutionary Socialist Party (India)}} |വിഷ്ണു മോഹൻ |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |സജി ഡി. ആനന്ദ് |- ! 126 | [[ചാത്തന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചാത്തന്നൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |ആർ. രാജേന്ദ്രൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സൂരജ് രവി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബി. ബി. ഗോപകുമാർ |- | rowspan="14" | [[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല|തിരുവനന്തപുരം]] ! 127 | [[വർക്കല നിയമസഭാമണ്ഡലം|വർക്കല]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വി. ജോയ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[വർക്കല കഹാർ]] |{{Party name with color|BJP}} |[[അഡ്വ. എസ്. സ്മിത]] |- ! 128 | [[ആറ്റിങ്ങൽ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആറ്റിങ്ങൽ]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ഒ. എസ്. അംബിക]] |{{Party name with color|Revolutionary Socialist Party (India)}} |സന്തോഷ് ഭദ്രൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. സുധീർ |- ! 129 | [[ചിറയിൻകീഴ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചിറയിൻകീഴ്]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India}} |മനോജ് ഇടമന |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[രമ്യ ഹരിദാസ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബി. എസ്. അനൂപ് |- ! 130 | [[നെടുമങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെടുമങ്ങാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[ജി. ആർ. അനിൽ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |മീനങ്കാൽ കുമാർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |യുവരാജ് ഗോകുൽ |- ! 131 | [[വാമനപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|വാമനപുരം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ഡി. കെ. മുരളി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സുധീർഷ പാലോട് |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |വേണു കാരണവർ |- ! 132 | [[കഴക്കൂട്ടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കഴക്കൂട്ടം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കടകംപള്ളി സുരേന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ശരത്ചന്ദ്ര പ്രസാദ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[വി. മുരളീധരൻ]] |- ! 133 | [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വി. കെ. പ്രശാന്ത്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[കെ. മുരളീധരൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[ആർ. ശ്രീലേഖ]] |- ! 134 | [[തിരുവനന്തപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവനന്തപുരം]] | {{party name with color|IND}} |[[സുധീർ കരമന]] |{{party name with color|Communist Marxist Party}} |[[സി. പി. ജോൺ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കരമന ജയൻ |- ! 135 | [[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നേമം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[കെ. എസ്. ശബരീനാഥൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[രാജീവ് ചന്ദ്രശേഖർ]] |- ! 136 | [[അരുവിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|അരുവിക്കര]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ജി. സ്റ്റീഫൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[വി. എസ്. ശിവകുമാർ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[വിവേക് ഗോപൻ]] |- ! 137 | [[പാറശ്ശാല നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാറശ്ശാല]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സി. കെ. ഹരീന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |നെയ്യാറ്റിൻകര സനൽ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ഗിരീഷ് നെയ്യാർ |- ! 138 | [[കാട്ടാക്കട നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാട്ടാക്കട]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ഐ. ബി. സതീഷ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എം. ആർ. ബൈജു |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. കെ. കൃഷ്ണദാസ് |- ! 139 | [[കോവളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോവളം]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |ഭഗത് റൂഫസ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[എം. വിൻസന്റ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ടി. എൻ. സുരേഷ് |- ! 140 | [[നെയ്യാറ്റിൻകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെയ്യാറ്റിൻകര]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. ആൻസലൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[എൻ. ശക്തൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എസ്. രാജശേഖരൻ നായർ |} {{Notelist}} == അവലംബം == {{Reflist}} {{Kerala elections}} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നിയമസഭാതിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ]] auke45iwcvdwmkswceh46v89dqrtk1g 0 666263 4617002 4616939 2026-05-03T12:16:04Z ~2026-25906-94 217132 4617002 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | image = Patriot (film).jpg | caption = Theatrical release poster | director = [[Mahesh Narayanan]] | writer = Mahesh Narayanan | producer = {{ubl|Anto Joseph|K. G. Anil Kumar}} | starring = {{plainlist| * [[മോഹൻലാൽ]] * [[മമ്മൂട്ടി]] * [[കുഞ്ചാക്കോ ബോബൻ]] * [[ഫഹദ് ഫാസിൽ]] }} | cinematography = [[Manush Nandan]] | editing = Mahesh Narayanan<br>Rahul Radhakrishnan | music = [[Sushin Shyam]] | studio = {{ubl|Anto Joseph Film Company|Kichappus Entertainments|C R Saleem Productions (in association with)|Blue Tigers London (in association with)}} | distributor = {{ubl|Truth Global Films (overseas)|Ann Mega Media (Kerala)}} | released = {{Film date|2026|5|01|df=yes}} | runtime = 180 മിനിറ്റ്<ref>{{Cite web |date=27 April 2026 |title=''Patriot'' [UA 16+] |url=https://cbfcindia.gov.in/cbfcAdmin/search-result.php?recid=Q0EwOTE2MDQyMDI2MDAwMTI= |access-date=27 April 2026 |publisher=[[Central Board of Film Certification]]}}</ref> | country = ഇന്ത്യ | language = മലയാളം | budget = ₹100 കോടി<ref>{{cite news|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2026/03/17/mammootty-patriot-dubbing-photo-with-priyadarshan-lissy.html|title=Mammootty poses with Lissy, Priyadarshan after dubbing for much-awaited ‘Patriot’|date=17 March 2026|work=[[Onmanorama]]}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://english.mathrubhumi.com/movies-music/news/patriot-malayalam-movie-postponed-mammootty-mohanlal-release-update-v74l1ici|title=Patriot movie delay: Malayalam multi-starrer will not release on April 23|date=31 March 2026|website=[[Mathrubhumi]]}}</ref><!--Must be attributed to a reliable published source with an established reputation for fact-checking. No blogs, no IMDb.--> | gross = <!--Must be attributed to a reliable published source with an established reputation for fact-checking. No blogs, no IMDb.--> }} [[മഹേഷ് നാരായണൻ]] രചനയും സംവിധാനവും നിർവ്വഹിച്ച് 2026-ൽ റിലീസ് ചെയ്ത ഒരു ഇന്ത്യൻ മലയാളം സ്പൈ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''പേട്രിയറ്റ്''' (Patriot). [[മഹേഷ് നാരായണൻ]] തന്നെയാണ് ഇതിന്റെ സഹ-എഡിറ്റിംഗും ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ആന്റോ ജോസഫ്, കെ.ജി. അനിൽ കുമാർ എന്നിവർ ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. [[മോഹൻലാൽ |മോഹൻലാലും ]] [[മമ്മൂട്ടി |മമ്മൂട്ടിയും ]] പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ എത്തുന്ന ഈ ചിത്രത്തിൽ [[കുഞ്ചാക്കോ ബോബൻ]], [[ഫഹദ് ഫാസിൽ]], [[നയൻതാര]], [[രേവതി]] എന്നിവരും പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite news |title=Mohanlal and Mammootty reunite for Mahesh Narayanan’s Patriot |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/patriot-title-teaser-mammootty-and-mohanlals-much-anticipated-malayalam-collab/article70117199.ece |work=The Hindu |access-date=13 March 2026}}</ref> സുഷിൻ ശ്യാമാണ് ചിത്രത്തിലെ ഗാനങ്ങൾക്കും പശ്ചാത്തല സംഗീതത്തിനും ഈണം പകർന്നിരിക്കുന്നത്.<ref>{{cite news |title=Patriot movie second look poster: Mohanlal and Mammootty in action-packed avatar |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/patriot-movie-mohanlal-mammootty-second-look-poster-action-10554009/ |work=The Indian Express |access-date=13 March 2026}}</ref> 2026 മെയ് 1-ന് ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്ത ഈ ചിത്രത്തിന് നിരൂപകരിൽ നിന്ന് സമ്മിശ്രവും അനുകൂലവുമായ പ്രതികരണങ്ങളാണ് ലഭിച്ചത്.<ref name="auto1">{{cite news |title=Patriot movie second look poster: Mohanlal and Mammootty in action-packed avatar |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/patriot-movie-mohanlal-mammootty-second-look-poster-action-10554009/ |work=The Indian Express |access-date=13 March 2026}}</ref> ==അഭിനേതാക്കൾ== *[[മോഹൻലാൽ]] - കേണൽ. റഹീം നായിക് *[[മമ്മൂട്ടി]] - ഡോ. ഡാനിയൽ ജെയിംസ് *[[കുഞ്ചാക്കോ ബോബൻ]] - മൈക്കിൾ ദേവസ്സി *[[ഫഹദ് ഫാസിൽ]] - ശക്തി *[[നയൻതാര]] - *[[രേവതി]] - *[[രാജീവ് മേനോൻ]] - *പ്രകാശ് വർമ്മ - *[[ദർശന രാജേന്ദ്രൻ]] - *സറിൻ ഷിഹാബ് *[[ഗ്രേസ് ആന്റണി]] *പ്രകാശ് ബെലവാടി *ജിനു ജോസഫ് *ഡാനിഷ് ഹുസൈൻ *ഗീതി സംഗീത *ശ്രീപാർവ്വതി *[[രഞ്ജി പണിക്കർ]] *[[ഇന്ദ്രൻസ്]] *ഇഷാൻ ഷൗക്കത്ത് *ഷഹീൻ സിദ്ദിഖ് ==നിർമ്മാണം== മഹേഷ് നാരായണനാണ് 'പേട്രിയറ്റ്' (Patriot) രചനയും സംവിധാനവും നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref>{{cite news |title=Mohanlal and Mammootty reunite for Mahesh Narayanan’s Patriot |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/patriot-title-teaser-mammootty-and-mohanlals-much-anticipated-malayalam-collab/article70117199.ece |work=The Hindu |access-date=13 March 2026}}</ref><ref>{{cite news |title=Patriot movie second look poster: Mohanlal and Mammootty in action-packed avatar |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/patriot-movie-mohanlal-mammootty-second-look-poster-action-10554009/ |work=The Indian Express |access-date=13 March 2026}}</ref> 'കടൽ കടന്നൊരു മാത്തുക്കുട്ടി' (2013) എന്ന ചിത്രത്തിന് ശേഷം 13 വർഷങ്ങൾക്കിപ്പുറം നടന്മാരായ മമ്മൂട്ടിയും മോഹൻലാലും ഒന്നിക്കുന്നു എന്ന പ്രത്യേകതയും ഈ പ്രോജക്റ്റിനുണ്ട്. സമയക്കുറവ് മൂലം ഫഹദ് ഫാസിൽ ചിത്രത്തിൽ നിന്ന് താൽക്കാലികമായി പിന്മാറിയതിനെത്തുടർന്ന്, ഒരു പ്രധാന വേഷം ചെയ്യാൻ നടൻ ആസിഫ് അലിയെ സമീപിച്ചതായി നേരത്തെ റിപ്പോർട്ടുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.<ref>{{cite web |title=Asif Ali reportedly roped in to play a pivotal role in Mahesh Narayanan-Mammootty film |url=https://www.ottplay.com/news/asif-ali-reportedly-roped-in-to-play-a-pivotal-role-in-mahesh-narayanan-mammootty-film/813e278f9c766 |website=OTTplay |access-date=13 March 2026}}</ref> ===ചിത്രീകരണം=== 2024 നവംബറിൽ ശ്രീലങ്കയിലാണ് ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഷൂട്ടിംഗ് ആരംഭിച്ചത്. ഇന്ത്യയിലും വിദേശത്തുമായി ഹൈദരാബാദ് (രാമോജി ഫിലിം സിറ്റി), യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം (ലണ്ടൻ ഉൾപ്പെടെ), ന്യൂഡൽഹി, കാശ്മീർ, കോയമ്പത്തൂർ, കൊച്ചി എന്നിവിടങ്ങളിലായി വിവിധ ലൊക്കേഷനുകളിൽ ചിത്രം ചിത്രീകരിച്ചു. ശ്രീലങ്കയിലെ ആദ്യ ഷെഡ്യൂളിന് ശേഷം, ഹൈദരാബാദിലെ രാമോജി ഫിലിം സിറ്റിയിൽ സ്റ്റുഡിയോ രംഗങ്ങൾ ചിത്രീകരിച്ചു. തുടർന്ന് ലണ്ടനിലും യുകെയിലെ മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളിലുമായി ചിത്രീകരണം തുടർന്നു. 2026-ന്റെ തുടക്കത്തിൽ കൊച്ചിയിലായിരുന്നു ചിത്രത്തിന്റെ അവസാന ഷെഡ്യൂൾ പൂർത്തിയായത്.<ref>{{Cite web |date=4 January 2026 |title=Patriot: Shooting Of Mammootty And Mohanlal Starrer Wrapped Up, Makers Drop BTS Video {{!}} Watch |url=https://www.news18.com/movies/malayalam-cinema/patriot-shooting-of-mammootty-and-mohanlal-starrer-wrapped-up-makers-drop-bts-video-watch-ws-kl-9809364.html |access-date=1 May 2026 |website=[[News18]]}}</ref> ==റിലീസ്== പേട്രിയറ്റ് 2026 മെയ് 1-ന് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യ്തു.<ref>{{cite news |title=Patriot movie second look poster: Mohanlal and Mammootty in action-packed avatar |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/patriot-movie-mohanlal-mammootty-second-look-poster-action-10554009/ |work=The Indian Express |access-date=13 March 2026}}</ref> ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറം കണ്ണികൾ== * {{IMDb title|id=|title=Patriot}} [[വർഗ്ഗം:പുറത്തിറങ്ങാനിരിക്കുന്ന മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] 91kcnoresa0kbnlu4xsqz5vaemlpodw 4617003 4617002 2026-05-03T12:16:36Z ~2026-25906-94 217132 4617003 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | image = Patriot (film).jpg | caption = Theatrical release poster | director = [[Mahesh Narayanan]] | writer = Mahesh Narayanan | producer = {{ubl|Anto Joseph|K. G. Anil Kumar}} | starring = {{plainlist| * [[മോഹൻലാൽ]] * [[മമ്മൂട്ടി]] * [[കുഞ്ചാക്കോ ബോബൻ]] * [[ഫഹദ് ഫാസിൽ]] }} | cinematography = [[Manush Nandan]] | editing = Mahesh Narayanan<br>Rahul Radhakrishnan | music = [[Sushin Shyam]] | studio = {{ubl|Anto Joseph Film Company|Kichappus Entertainments|C R Saleem Productions (in association with)|Blue Tigers London (in association with)}} | distributor = {{ubl|Truth Global Films (overseas)|Ann Mega Media (Kerala)}} | released = {{Film date|2026|5|01|df=yes}} | runtime = 180 മിനിറ്റ്<ref>{{Cite web |date=27 April 2026 |title=''Patriot'' [UA 16+] |url=https://cbfcindia.gov.in/cbfcAdmin/search-result.php?recid=Q0EwOTE2MDQyMDI2MDAwMTI= |access-date=27 April 2026 |publisher=[[Central Board of Film Certification]]}}</ref> | country = ഇന്ത്യ | language = മലയാളം | budget = ₹100 കോടി<ref>{{cite news|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2026/03/17/mammootty-patriot-dubbing-photo-with-priyadarshan-lissy.html|title=Mammootty poses with Lissy, Priyadarshan after dubbing for much-awaited ‘Patriot’|date=17 March 2026|work=[[Onmanorama]]}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://english.mathrubhumi.com/movies-music/news/patriot-malayalam-movie-postponed-mammootty-mohanlal-release-update-v74l1ici|title=Patriot movie delay: Malayalam multi-starrer will not release on April 23|date=31 March 2026|website=[[Mathrubhumi]]}}</ref><!--Must be attributed to a reliable published source with an established reputation for fact-checking. No blogs, no IMDb.--> | gross = <!--Must be attributed to a reliable published source with an established reputation for fact-checking. No blogs, no IMDb.--> }} [[മഹേഷ് നാരായണൻ]] രചനയും സംവിധാനവും നിർവ്വഹിച്ച് 2026-ൽ റിലീസ് ചെയ്ത ഒരു ഇന്ത്യൻ മലയാളം സ്പൈ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''പേട്രിയറ്റ്''' (Patriot). [[മഹേഷ് നാരായണൻ]] തന്നെയാണ് ഇതിന്റെ സഹ-എഡിറ്റിംഗും ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ആന്റോ ജോസഫ്, കെ.ജി. അനിൽ കുമാർ എന്നിവർ ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. [[മോഹൻലാൽ |മോഹൻലാലും ]] [[മമ്മൂട്ടി |മമ്മൂട്ടിയും ]] പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ എത്തുന്ന ഈ ചിത്രത്തിൽ [[കുഞ്ചാക്കോ ബോബൻ]], [[ഫഹദ് ഫാസിൽ]], [[നയൻതാര]], [[രേവതി]] എന്നിവരും പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite news |title=Mohanlal and Mammootty reunite for Mahesh Narayanan’s Patriot |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/patriot-title-teaser-mammootty-and-mohanlals-much-anticipated-malayalam-collab/article70117199.ece |work=The Hindu |access-date=13 March 2026}}</ref> സുഷിൻ ശ്യാമാണ് ചിത്രത്തിലെ ഗാനങ്ങൾക്കും പശ്ചാത്തല സംഗീതത്തിനും ഈണം പകർന്നിരിക്കുന്നത്.<ref>{{cite news |title=Patriot movie second look poster: Mohanlal and Mammootty in action-packed avatar |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/patriot-movie-mohanlal-mammootty-second-look-poster-action-10554009/ |work=The Indian Express |access-date=13 March 2026}}</ref> 2026 മെയ് 1-ന് ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്ത ഈ ചിത്രത്തിന് നിരൂപകരിൽ നിന്ന് സമ്മിശ്രവും അനുകൂലവുമായ പ്രതികരണങ്ങളാണ് ലഭിച്ചത്.<ref name="auto1">{{cite news |title=Patriot movie second look poster: Mohanlal and Mammootty in action-packed avatar |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/patriot-movie-mohanlal-mammootty-second-look-poster-action-10554009/ |work=The Indian Express |access-date=13 March 2026}}</ref> ==അഭിനേതാക്കൾ== *[[മോഹൻലാൽ]] - കേണൽ. റഹീം നായിക് (അതിഥി വേഷം) *[[മമ്മൂട്ടി]] - ഡോ. ഡാനിയൽ ജെയിംസ് *[[കുഞ്ചാക്കോ ബോബൻ]] - മൈക്കിൾ ദേവസ്സി *[[ഫഹദ് ഫാസിൽ]] - ശക്തി *[[നയൻതാര]] - *[[രേവതി]] - *[[രാജീവ് മേനോൻ]] - *പ്രകാശ് വർമ്മ - *[[ദർശന രാജേന്ദ്രൻ]] - *സറിൻ ഷിഹാബ് *[[ഗ്രേസ് ആന്റണി]] *പ്രകാശ് ബെലവാടി *ജിനു ജോസഫ് *ഡാനിഷ് ഹുസൈൻ *ഗീതി സംഗീത *ശ്രീപാർവ്വതി *[[രഞ്ജി പണിക്കർ]] *[[ഇന്ദ്രൻസ്]] *ഇഷാൻ ഷൗക്കത്ത് *ഷഹീൻ സിദ്ദിഖ് ==നിർമ്മാണം== മഹേഷ് നാരായണനാണ് 'പേട്രിയറ്റ്' (Patriot) രചനയും സംവിധാനവും നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref>{{cite news |title=Mohanlal and Mammootty reunite for Mahesh Narayanan’s Patriot |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/patriot-title-teaser-mammootty-and-mohanlals-much-anticipated-malayalam-collab/article70117199.ece |work=The Hindu |access-date=13 March 2026}}</ref><ref>{{cite news |title=Patriot movie second look poster: Mohanlal and Mammootty in action-packed avatar |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/patriot-movie-mohanlal-mammootty-second-look-poster-action-10554009/ |work=The Indian Express |access-date=13 March 2026}}</ref> 'കടൽ കടന്നൊരു മാത്തുക്കുട്ടി' (2013) എന്ന ചിത്രത്തിന് ശേഷം 13 വർഷങ്ങൾക്കിപ്പുറം നടന്മാരായ മമ്മൂട്ടിയും മോഹൻലാലും ഒന്നിക്കുന്നു എന്ന പ്രത്യേകതയും ഈ പ്രോജക്റ്റിനുണ്ട്. സമയക്കുറവ് മൂലം ഫഹദ് ഫാസിൽ ചിത്രത്തിൽ നിന്ന് താൽക്കാലികമായി പിന്മാറിയതിനെത്തുടർന്ന്, ഒരു പ്രധാന വേഷം ചെയ്യാൻ നടൻ ആസിഫ് അലിയെ സമീപിച്ചതായി നേരത്തെ റിപ്പോർട്ടുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.<ref>{{cite web |title=Asif Ali reportedly roped in to play a pivotal role in Mahesh Narayanan-Mammootty film |url=https://www.ottplay.com/news/asif-ali-reportedly-roped-in-to-play-a-pivotal-role-in-mahesh-narayanan-mammootty-film/813e278f9c766 |website=OTTplay |access-date=13 March 2026}}</ref> ===ചിത്രീകരണം=== 2024 നവംബറിൽ ശ്രീലങ്കയിലാണ് ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഷൂട്ടിംഗ് ആരംഭിച്ചത്. ഇന്ത്യയിലും വിദേശത്തുമായി ഹൈദരാബാദ് (രാമോജി ഫിലിം സിറ്റി), യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം (ലണ്ടൻ ഉൾപ്പെടെ), ന്യൂഡൽഹി, കാശ്മീർ, കോയമ്പത്തൂർ, കൊച്ചി എന്നിവിടങ്ങളിലായി വിവിധ ലൊക്കേഷനുകളിൽ ചിത്രം ചിത്രീകരിച്ചു. ശ്രീലങ്കയിലെ ആദ്യ ഷെഡ്യൂളിന് ശേഷം, ഹൈദരാബാദിലെ രാമോജി ഫിലിം സിറ്റിയിൽ സ്റ്റുഡിയോ രംഗങ്ങൾ ചിത്രീകരിച്ചു. തുടർന്ന് ലണ്ടനിലും യുകെയിലെ മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളിലുമായി ചിത്രീകരണം തുടർന്നു. 2026-ന്റെ തുടക്കത്തിൽ കൊച്ചിയിലായിരുന്നു ചിത്രത്തിന്റെ അവസാന ഷെഡ്യൂൾ പൂർത്തിയായത്.<ref>{{Cite web |date=4 January 2026 |title=Patriot: Shooting Of Mammootty And Mohanlal Starrer Wrapped Up, Makers Drop BTS Video {{!}} Watch |url=https://www.news18.com/movies/malayalam-cinema/patriot-shooting-of-mammootty-and-mohanlal-starrer-wrapped-up-makers-drop-bts-video-watch-ws-kl-9809364.html |access-date=1 May 2026 |website=[[News18]]}}</ref> ==റിലീസ്== പേട്രിയറ്റ് 2026 മെയ് 1-ന് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യ്തു.<ref>{{cite news |title=Patriot movie second look poster: Mohanlal and Mammootty in action-packed avatar |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/patriot-movie-mohanlal-mammootty-second-look-poster-action-10554009/ |work=The Indian Express |access-date=13 March 2026}}</ref> ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറം കണ്ണികൾ== * {{IMDb title|id=|title=Patriot}} [[വർഗ്ഗം:പുറത്തിറങ്ങാനിരിക്കുന്ന മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] 47sc408ux4z5lfnx0f43ijtu04zw4um 2 666353 4617095 4614225 2026-05-04T03:59:09Z ഡോ. കെ.വി. ശശിധരൻ 216233 4617095 wikitext text/x-wiki പന്ന്യന്നൂർദേശചരിത്രം എന്നത് പഴയ ഇരുവഴിനാടിൽ ഉൾപ്പെടെ "പന്ന്യന്നൂർ " എന്ന ദേശത്തിൻ്റെ പ്രാദേശിക ചരിത്രമാണ്. പ്രാദേശിക ചരിത്രം എന്നത് സമൂഹത്തെ ഏകീകരിക്കുന്ന പഴമയെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവിൻ്റെ ആകത്തുകയാണ്.കർമോത്സുകമായ ഒരു വൈഞ്ജാനിക സമൂഹത്തിൻ്റെ രൂപീകരണത്തിന് പ്രാദേശിക ചരിത്ര രചന വഴിയൊരുക്കും. ഭൂതകാലത്തെ പഠിക്കുക വഴി സാദ്ധ്യമായ വികസന സങ്കല്പങ്ങൾ സുക്ഷ്മ തലത്തിൽ ആസൂത്രണംചെയ്യാനും സാധിക്കും. പന്ന്യന്നൂർ ഗ്രാമ പഞ്ചായത്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഈ ഗ്രന്ഥം ഒരു നാടിൻ്റെ ചരിത്രമാണ് പറയുന്നത്. ചീഫ് എഡിറ്റർ: ഡോ: കെ. വി. ശശിധരൻ (കൂടുതലറിയാൻ ഗ്രന്ഥം വായിക്കുക) Phone 9447370844 / 049023 12567 ഈ ഗ്രന്ഥകർത്താവ് വിവിധ മേഘകളിലായി വിവിധങ്ങളായ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1. വിജയത്തിൻ്റ മന:ശാസ്ത്രം 2. കട്ടികളുടെ പ്രശ്നക്കളും കൗൺസലിംഗും 3. നമ്മുടെ മക്കൾ സുരക്ഷിതരാണോ 4. എങ്ങിനെ പഠിക്കണം പരീക്ഷ എഴുതണം 5. ക്ഷേത്രാരാധനയും ദേവതാസങ്കല്പവും 6.പന്ന്യന്നൂർ ദേശചരിത്രം 7. ഓൺലൈൻ പഠനം അറിയേണ്ടതെല്ലാ 8. NLP മസ്‌തിഷ്‌ക ഭാഷയുടെ മനഃശാസ്‌ത്രം 9. ദശോപനിഷത്ത് ഒരു പഠിതാവിൻ്റെ കുറിപ്പുകൾ 10. പറഞ്ഞ് തീർത്ത സങ്കടങ്ങൾ c973655v641effrr4ms9ti6gt89q4ku 3 667009 4617020 2026-05-03T14:58:44Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617020 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Mathvllm | Mathvllm | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 14:58, 3 മേയ് 2026 (UTC) ga4gcfhb066lv8zx4uv41l1rusv25if 3 667010 4617032 2026-05-03T16:16:38Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617032 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: YAdhhuuhh | YAdhhuuhh | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 16:16, 3 മേയ് 2026 (UTC) nh9jqt7mypqs2lvyd1lgxjluk2tgggy 3 667011 4617035 2026-05-03T16:50:42Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617035 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Chocolate Horlicks | Chocolate Horlicks | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 16:50, 3 മേയ് 2026 (UTC) s84rrhqleus33ez94fodyh060nubxdn 3 667012 4617040 2026-05-03T18:02:11Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617040 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Swedish Countryball | Swedish Countryball | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 18:02, 3 മേയ് 2026 (UTC) 2j248s8oxrzzxjritvgg43rbmfgdf7w 3 667013 4617043 2026-05-03T18:46:26Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617043 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Pankajverma5 | Pankajverma5 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 18:46, 3 മേയ് 2026 (UTC) du04lwcc1l9z3mtlr024gnr3ogfxni6 3 667014 4617052 2026-05-03T21:23:57Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617052 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Marcuspn | Marcuspn | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 21:23, 3 മേയ് 2026 (UTC) nsnnhlb012qdp4v85fkm309i6aedrjc 3 667015 4617063 2026-05-03T23:42:06Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617063 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Chan Kwok Keung | Chan Kwok Keung | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 23:42, 3 മേയ് 2026 (UTC) 4gyyh5a7vupoot2jt1v0b11z91uhpnj 0 667016 4617071 2026-05-04T01:42:08Z Fotokannan 14472 'കേരളീയനായ ശിൽപ്പിയും ചിത്രകാരനുമായിരുന്നു '''കെ.ആർ. കരുണാകരൻ'''. ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ==റാഡിക്കൽ പ്രദർ...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു 4617071 wikitext text/x-wiki കേരളീയനായ ശിൽപ്പിയും ചിത്രകാരനുമായിരുന്നു '''കെ.ആർ. കരുണാകരൻ'''. ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ==റാഡിക്കൽ പ്രദർശനം== 2026 ൽ കേരള ലളിത കലാ അക്കാദമി റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പിൽപ്പെട്ട കരുണാകരന്റെയും [[കെ.പി. വത്സരാജ്]], [[കെ. പ്രഭാകരൻ|പ്രഭാകരൻ]], [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ]] എന്നിവരുടെ ശിൽപ്പങ്ങളുടെയും പെയിന്റിംഗുകളുടെയും പ്രദർശനം റാഡിക്കൽ എന്ന പേരിൽ സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്നു. [[കെ.എം. മധുസൂദനൻ|കെ.എം. മധുസൂദനനായിരുന്നു]] ക്യൂറേറ്റർ.<ref>https://thewire.in/the-arts/when-the-radical-becomes-heritage-exhibition-in-ernakulam-triggers-debate</ref> lit6k4vzcj13cb6epjrzab74gp7o44f 4617073 4617071 2026-05-04T01:42:50Z Fotokannan 14472 [[വർഗ്ഗം:ശിൽപ്പികൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4617073 wikitext text/x-wiki കേരളീയനായ ശിൽപ്പിയും ചിത്രകാരനുമായിരുന്നു '''കെ.ആർ. കരുണാകരൻ'''. ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ==റാഡിക്കൽ പ്രദർശനം== 2026 ൽ കേരള ലളിത കലാ അക്കാദമി റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പിൽപ്പെട്ട കരുണാകരന്റെയും [[കെ.പി. വത്സരാജ്]], [[കെ. പ്രഭാകരൻ|പ്രഭാകരൻ]], [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ]] എന്നിവരുടെ ശിൽപ്പങ്ങളുടെയും പെയിന്റിംഗുകളുടെയും പ്രദർശനം റാഡിക്കൽ എന്ന പേരിൽ സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്നു. [[കെ.എം. മധുസൂദനൻ|കെ.എം. മധുസൂദനനായിരുന്നു]] ക്യൂറേറ്റർ.<ref>https://thewire.in/the-arts/when-the-radical-becomes-heritage-exhibition-in-ernakulam-triggers-debate</ref> [[വർഗ്ഗം:ശിൽപ്പികൾ]] ldajaf07cvas0jbk5urc6tpnvaism7c 4617074 4617073 2026-05-04T01:43:00Z Fotokannan 14472 [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4617074 wikitext text/x-wiki കേരളീയനായ ശിൽപ്പിയും ചിത്രകാരനുമായിരുന്നു '''കെ.ആർ. കരുണാകരൻ'''. ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ==റാഡിക്കൽ പ്രദർശനം== 2026 ൽ കേരള ലളിത കലാ അക്കാദമി റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പിൽപ്പെട്ട കരുണാകരന്റെയും [[കെ.പി. വത്സരാജ്]], [[കെ. പ്രഭാകരൻ|പ്രഭാകരൻ]], [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ]] എന്നിവരുടെ ശിൽപ്പങ്ങളുടെയും പെയിന്റിംഗുകളുടെയും പ്രദർശനം റാഡിക്കൽ എന്ന പേരിൽ സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്നു. [[കെ.എം. മധുസൂദനൻ|കെ.എം. മധുസൂദനനായിരുന്നു]] ക്യൂറേറ്റർ.<ref>https://thewire.in/the-arts/when-the-radical-becomes-heritage-exhibition-in-ernakulam-triggers-debate</ref> [[വർഗ്ഗം:ശിൽപ്പികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] oww1xlsr3kaaqdwvgeov1keuo5epqlk 4617080 4617074 2026-05-04T01:48:52Z Fotokannan 14472 4617080 wikitext text/x-wiki കേരളീയനായ ശിൽപ്പിയും ചിത്രകാരനുമായിരുന്നു '''കെ.ആർ. കരുണാകരൻ'''. ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. കർഷകനായിരുന്ന കരുണാകരന്റെ രചനകൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കർഷക ജീവിതത്തിൽ നിന്നാണ് ഊർജ്ജം സ്വീകരിച്ചത്. അവിടെ കലയും കൃഷിയും ഒരേ രീതിയുടെ ഭാഗമായിരുന്നു. ==റാഡിക്കൽ പ്രദർശനം== 2026 ൽ കേരള ലളിത കലാ അക്കാദമി റാഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പിൽപ്പെട്ട കരുണാകരന്റെയും [[കെ.പി. വത്സരാജ്]], [[കെ. പ്രഭാകരൻ|പ്രഭാകരൻ]], [[കെ.പി. കൃഷ്ണകുമാർ]] എന്നിവരുടെ ശിൽപ്പങ്ങളുടെയും പെയിന്റിംഗുകളുടെയും പ്രദർശനം റാഡിക്കൽ എന്ന പേരിൽ സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്നു. [[കെ.എം. മധുസൂദനൻ|കെ.എം. മധുസൂദനനായിരുന്നു]] ക്യൂറേറ്റർ.<ref>https://thewire.in/the-arts/when-the-radical-becomes-heritage-exhibition-in-ernakulam-triggers-debate</ref> [[വർഗ്ഗം:ശിൽപ്പികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ റാഡിക്കൽ പെയിന്റേഴ്സ് ആൻഡ് സ്കൾപ്ടേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] 5u4qichtuqv195jrcetr6lzv5hvopjf 14 667017 4617078 2026-05-04T01:43:49Z Fotokannan 14472 ശൂന്യമായ താൾ സൃഷ്ടിച്ചു 4617078 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 3 667018 4617105 2026-05-04T06:06:47Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617105 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Johnxpaulson | Johnxpaulson | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 06:06, 4 മേയ് 2026 (UTC) 5q6yyg5hv4pg5wqugjzf9jn6afj66n7 100 667019 4617110 2026-05-04T06:14:25Z Aby john vannilam 586 പുതിയത് 4617110 wikitext text/x-wiki === 2026 മെയ് 03 ഞായറാഴ്ച === '''1201 മേടം 20''' ലോകം * [[ഖാലിസ്ഥാൻ തീവ്രവാദികൾ|ഖാലിസ്ഥാൻ തീവ്രവാദികളെ]] ദേശീയ സുരക്ഷയ്ക്ക് ഭീഷണിയായി [[കാനഡ]] പ്രഖ്യാപിച്ചു * കരാറില്ലെങ്കിൽ ദുരന്തം ഉറപ്പെന്ന് [[ഡോണൾഡ് ട്രംപ്|ട്രംപ്]]; [[ഇറാൻ|ഇറാനു]] നേരെ കടുത്ത മുന്നറിയിപ്പ് * [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലെ]] [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|യു.എസ്.]] സൈനികരുടെ എണ്ണം കുറയ്ക്കുമെന്ന് [[ഡോണൾഡ് ട്രംപ്]] * [[നേപ്പാൾ]] പ്രധാനമന്ത്രി [[ബാലേന്ദ്ര ഷാ]] 1,500-ലധികം രാഷ്ട്രീയ നിയമനങ്ങൾ റദ്ദാക്കി * മേയ് 3 ആയ ഈ ദിനം [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ]] നിർദ്ദേശപ്രകാരം 1993 മുതൽ എല്ലാവർഷവും ആചരിക്കുന്ന [[ലോക പത്രസ്വാതന്ത്ര്യ ദിനം]]. <ref>[https://www.un.org/en/observances/press-freedom-day ലോക പത്രസ്വാതന്ത്ര്യ ദിനം മെയ് 3]</ref> ദൈനംദിന വാർത്തകൾ ജനങ്ങളെ അറിയിക്കുന്നതിനു വേണ്ടിയുള്ള സാഹസിക യത്നത്തിൽ ഏർപ്പെടുന്നതിനിടയിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട പത്രപ്രവർത്തകർക്കും ജയിൽവാസം അനുഭവിക്കുന്നവർക്കും അഭിവാദ്യങ്ങൾ അർപ്പിക്കുന്നതിനായാണ് ഇങ്ങനെയൊരു ദിനാചരണം നടത്തുന്നത്. ഇന്ത്യ * [[ലോക പത്രസ്വാതന്ത്ര്യ സൂചിക|ലോക പത്രസ്വാതന്ത്ര്യ സൂചികയിൽ]] ഇന്ത്യയുടെ സ്ഥാനം പിറകോട്ട് പോയതിൽ കേന്ദ്ര സർക്കാരിനെതിരെ രൂക്ഷ വിമർശനവുമായി പ്രതിപക്ഷമായ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്.[[ഇന്ത്യയിലെ പത്ര സ്വാതന്ത്ര്യം]] വളരെ ഗുരുതരമായ അവസ്ഥയിലാണെന്ന് [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]] പറഞ്ഞു. <ref>പത്രസ്വതാന്ത്ര്യം ആക്രമിക്കപ്പെടുന്നു; ലോക പത്രസ്വാതന്ത്ര്യ സൂചികയിലെ ഇന്ത്യയുടെ അധപതനത്തിൽ കേന്ദ്രത്തിനെതിരെ കോൺഗ്രസ് ഡൂൾന്യൂസ് [https://www.doolnews.com/press-freedom-under-attack-congress-slams-centre-over-india-s-decline-in-world-press-freedom-index-160-62.html 2026 മെയ് 03, ഉച്ചയ്ക്ക് 01:18 IST]</ref> [[റിപ്പോർട്ടേഴ്‌സ് വിതൗട്ട് ബോഡേഴ്‌സ്|റിപ്പോർട്ടേഴ്‌സ് വിതൗട്ട് ബോഡേഴ്‌സ്]] പുറത്തുവിട്ട കണക്കുപ്രകാരം 2026 ലെ പത്രസ്വാതന്ത്ര്യ സൂചികയിൽ 180 ലോകരാജ്യങ്ങളിൽ ഇന്ത്യ 157ാം സ്ഥാനത്താണ്. പത്രസ്വാതന്ത്ര്യം <ref>അതീവ ഗുരുതരനിലയിൽ: ഇന്ത്യ 157-ാം സ്ഥാനത്ത്; പാകിസ്താനും ബംഗ്ലാദേശിനും പിന്നിൽ മാതൃഭൂമി [https://www.mathrubhumi.com/news/india/india-world-press-freedom-index-2026-ranking-s0xi9tsx 2026 മെയ് 02, വൈകുന്നേരം 04:57 IST] </ref> സ്വതന്ത്ര മാധ്യമ പ്രവർത്തനം ജനാധിപത്യത്തിന്റെ ശബ്ദമാണെന്നും എന്നാൽ ഇന്നത് ആക്രമണത്തിന് വിധേയമായിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണെന്നും കോൺഗ്രസ് പറഞ്ഞു. * മുൻ [[ബിഹാർ|ബീഹാർ]] മുഖ്യമന്ത്രി [[നിതീഷ് കുമാർ|നിതീഷ് കുമാറിന്റെ]] മകൻ [[നിശാന്ത് കുമാർ]] ഞായറാഴ്ച (മെയ് 3, 2026) [[ചമ്പാരൺ]] മേഖലയിൽ നിന്ന് എല്ലാ രാഷ്ട്രീയ യാത്രകളും ആരംഭിക്കുക എന്ന പിതാവിന്റെ ദീർഘകാല പാരമ്പര്യം പിന്തുടർന്ന് പശ്ചിമ ചമ്പാരൻ ജില്ലയിലെ ബാഗഹയിൽ നിന്ന് 'സദ്ഭാവ് യാത്ര' ആരംഭിച്ചു. <ref>[https://www.thehindu.com/news/national/bihar/nishant-launches-sadbhav-yatra-from-bihars-west-champaran/article70935743.ece Nishant launches Sadbhav Yatra from Bihar’s West Champaran] </ref> കേരളം * [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] 79.70 ശതമാനം പോളിംഗ് രേഖപ്പെടുത്തിയതായി മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഓഫീസർ * പൊതുപ്രവ‍ർത്തകൻ [[ഡിജോ കാപ്പൻ|ഡിജോ കാപ്പൻറെ]] സംസ്കാരം നടന്നു. {{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 മേയ് 3}} ---- bkyzufeyx0f1wwc4wftm9ccj440s1yt 100 667020 4617114 2026-05-04T06:32:06Z Aby john vannilam 586 പുതിയത് 4617114 wikitext text/x-wiki === 2026 മെയ് 04 തിങ്കളാഴ്ച === '''1201 മേടം 21''' ലോകം * ഇന്ത്യ * കേരളം, പശ്ചിമ ബംഗാൾ, അസം, തമിഴ്‌നാട്, പുതുച്ചേരി എന്നിവിടങ്ങളിലെ വോട്ടെണ്ണൽ നടക്കുന്നു. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലം വന്നുതുടങ്ങി. കേരളം * കേരളത്തിൽ ആഞ്ഞടിച്ച് [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]] തരംഗം {{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 മേയ് 4}} ------- o2agh504v6ebpn2v3km570vslcvks2k 3 667021 4617121 2026-05-04T07:04:11Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617121 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Czar984 | Czar984 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:04, 4 മേയ് 2026 (UTC) d1ceup6b19iqcladrmbnwf6lc1e3d1l 3 667022 4617137 2026-05-04T07:50:54Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617137 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Brairkk | Brairkk | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:50, 4 മേയ് 2026 (UTC) horad3krd3op4hfu6vscu346rmlkx3j 3 667023 4617140 2026-05-04T08:08:47Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617140 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Metoj | Metoj | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 08:08, 4 മേയ് 2026 (UTC) bb6klclt4t0xad64tif8rehwkdko4p6 3 667024 4617142 2026-05-04T08:10:29Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617142 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Shjxavier | Shjxavier | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 08:10, 4 മേയ് 2026 (UTC) 1k0sohju8tlp1bix7k8zuglusw44dnf 3 667025 4617151 2026-05-04T08:59:44Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617151 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: അബ്ദുൽ സത്താർ | അബ്ദുൽ സത്താർ | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 08:59, 4 മേയ് 2026 (UTC) f7s1rujen0i28wtvs8afn4krmb77uds 3 667026 4617159 2026-05-04T09:20:58Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617159 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Erhunmwunse | Erhunmwunse | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:20, 4 മേയ് 2026 (UTC) mmt3abhhzmp1qzq33cad00jukcwmf66 3 667027 4617160 2026-05-04T09:32:14Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617160 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Yaserahcbv | Yaserahcbv | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:32, 4 മേയ് 2026 (UTC) o08l44fczhh745tuoxyxhu0f0gcua2e 3 667028 4617173 2026-05-04T10:47:46Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4617173 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Bronisko | Bronisko | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 10:47, 4 മേയ് 2026 (UTC) 9dcytginwwppwf53bvx3w5tlzp1od9y