ပသာ် (ဂစေံ)

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="mnw">
  <siteinfo>
    <sitename>ဝဳကဳပဳဒဳယာ</sitename>
    <dbname>mnwwiki</dbname>
    <base>https://mnw.wikipedia.org/wiki/%E1%80%99%E1%80%AF%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%99%E1%80%BA</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.2</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">မဳဒဳယာ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">တၟေင်</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">ဓရီုကျာ</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ညးလွပ်</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ညးလွပ် ဓရီုကျာ</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ဝဳကဳပဳဒဳယာ</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ဝဳကဳပဳဒဳယာ ဓရီုကျာ</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">ဝှာင်</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">ဝှာင် ဓရီုကျာ</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">မဳဒဳယာဝဳကဳ</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">မဳဒဳယာဝဳကဳ ဓရီုကျာ</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">ထာမ်ပလိက်</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">ထာမ်ပလိက် ဓရီုကျာ</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">ရီု</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">ရီု ဓရီုကျာ</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">ကဏ္ဍ</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">ကဏ္ဍ ဓရီုကျာ</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">ပါင်မုက်</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">ပါင်မုက် ဓရီုကျာ</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">မဝ်ဂျူ</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">မဝ်ဂျူ ဓရီုကျာ</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>ပသာ် (ဂစေံ)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>742</id>
    <revision>
      <id>54933</id>
      <parentid>46496</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:52:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54933</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5781" sha1="kfwasw7nfadcdst7hnr9qts943ha2xm" xml:space="preserve">{{Taxobox
| name = ပသာ်&lt;br&gt;Grey heron
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = &lt;ref&gt; BirdLife International (2012). &quot;Ardea cinerea&quot;. IUCN Red List of Threatened Species. IUCN. 2012: e.T22696993A40287322. doi:10.2305/IUCN.UK.2012-1.RLTS.T22696993A40287322.en. Retrieved 29 August 2016.&lt;/ref&gt;
| image = Graureiher Grey Heron.jpg
| image2 =Grey Heron (Ardea cinerea) (W ARDEA CINEREA R1 C19).ogg
| regnum = animalia
| phylum = Chordata
| classis = Aves
| ordo = Pelecaniformes
| familia = Ardeidae
| genus = Ardea
| species = A. cinerea
| authority = [[Carl Linnaeus|Linnaeus]], [[10th edition of Systema Naturae|1758]]
| range_map = Ardea cinerea map.png
| range_map_caption = Range of ''A. cinerea'' {{leftlegend|#00FF00|Breeding range|outline=gray}}{{leftlegend|#008000|Year-round range|outline=gray}}{{leftlegend|#0080FF|Wintering range|outline=gray}}
}}

ပသာ် ({{Lang-en|Grey heron}}) ဒှ်ဂကူဂစေံ ဇိုင်ဂၠိင် ကအ်ဂၠိင် မမံင်ဇိုင်ဍာ် မတုပ်ညံင် ပံက် မလုပ်လၟုဟ် ဂကောံဗဳဇ Ardeidae (ပံက်)မွဲ၊ တုဲပၠန် ဒတန်တမ်မူလ ဂစေံပသာ်ဝွံ ကၠုင်နူ အာရှ၊ ယူရောပ် ကေုာံ အဖရိက မဒှ်ဒၞာဲ တိဍာ် မဍုက်ဍေက်တအ်ရ၊၊ ဂစေံပသာ်ဂှ် ဒှ်ဂကူဂစေံ မပတဴ ပ္ဍဲတိဍာ်ဍုက်ဍေက် မပ္တံကဵု ကၟာ၊ ကြုင် ကေုာံ ဇိုင်ၜဳတအ်ရ၊၊ ဍေဟ်သတ်ဍာ် မပ္တံက၊ ၚဴတအ်တုဲ နကဵုမဒတဴဒၟံင် ဇိုင်ဍာ်တုဲ ဗက်ရပ်ၜံက်စရ၊၊ 

ပသာ်ဝွံ ပ္ဍဲကဵုဒၞာဲလ္ၚဵု ကော်စ အသာ်၊ တုဲပၠန် ဒေသလ္ၚဵု ကော်စ အသာတ်၊၊ အရာလဵု မဒှ်ဍာံဂှ် ဟွံတီကၠးကၠးရ၊၊

ကာလဒတဴဒၟံင်မ္ဂး နွံသမၠုင် စဵုကဵု ၁ မဳတာ၊ ပသာ်ဇၞော်ဇၞော် နွံလျိုင် နူကဵု ၁ စဵုကဵု ၂ ကဳလဝ် (2.2 to 4.4 lb)၊၊ က္ဍိုပ် ကေုာံ ကအ် ဍေဟ် အသာ် ဗုတုဲ အသာ်လမ္စံက် နွံ နူလတူမတ် တိတ်အာ ဂၠံင်လက္ကရဴ၊ ပ္ဍဲကအ်ဂှ် အသာ်လမ္စံက် မသက်စှ်ေဒၟံင်ရ၊၊ ဇကု ကဵု သၞေင်ဂှ် ဒှ်အသာ်ပတေင်၊ လတူ ကဵု သၟဝ်ဂှ် နွံအသာ်ပတေင်ဗုဗု ကေုာံ အသာ်လမ္စံက်လေဝ် နွံညိညကီုရ၊၊ နွံကဵု ခၟူဂၠိင်င် ကေက်က် အသာ်ပေန်-ဍာ်မိတ်၊ တုဲ ဇိုင်ဍေဟ် ဒှ်အသာ် ဒမျိုင် (brown)၊၊ 

ဂစေံပသာ် ဖျေဟ်ခမာဲ ပ္ဍဲအခိင်တမ်သၞာံ ပ္ဍဲကဵုခပေါဲ၊ ဗွဲမဂၠိုင် ဍေဟ်ဒက်ခပေါဲ လတူတၞံဆုသၠုင်င်၊ ဍေဟ်မလေပ်ဖျေဟ်ခမာဲ အကြာ ပိမ ကဵု မသုန်မ၊၊ ခမာဲဍေဟ် ဒှ်အသာ် သၚေက် ၜတ်တ် (bluish-green)၊ ဂစေံၝောအ်ကီု သီုကဵုကၟက် လဒပ်ခမာဲ ၜိုတ် ၂၅ တ္ၚဲ၊ တုဲ ကာလကောန်ဍတ်ကၠုင်မ္ဂး ၝောအ်ကီု သီုကဵု ကၟက် ဗ္စကောန် ပွိုင် ၇-၈ သတ္တဟ၊၊ ကောန်ဍေဟ်တအ် ဗွဲမဂၠိုင် ဒုင်ဒဝ်ဘဲဒဏ်ဂံက် ဟွံမာန်တုဲ ဒးချိုတ် ဟိုတ်နူဘဲဂံင် ပ္ဍဲအခိင်ဂံက်၊ ယဝ်ရ ၜက်သၞာံမ္ဂး အာယုက်ဍေဟ်တအ် နွံ ၜိုတ် ၅ သၞာံ၊၊


&lt;gallery&gt;
File:Ardea cinerea 0144 (26380369151).jpg|ပသာ် ဃိုင်လဝ် ကပေါတ် သွက်ဂွံ ဒက်ခပေါဲ ဗီုနူကဵု ဍုင်သတံက်ဟောမ်၊ သွိတ်ဒေန်၊၊
File:Ardea cinerea EM1B6310 (32537479024).jpg|ပသာ် လတူခပေါဲ ပ္ဍဲဍုင်သတံက်ဟောမ်၊ သွိတ်ဒေန် 
File:Ardea cinerea EM1B2923 (35309122776).jpg|ပသာ် ဗစဒၟံင်စၞ ကုကောန် ပ္ဍဲခပေါဲ ပ္ဍဲဍုင်သတံက်ဟောမ်၊ သွိတ်ဒေန်
File:Ardea cinerea MWNH 1927.JPG|ခမာဲပသာ် နူကဵု တိုက်ထ္ၜး Museum Wiesbaden
File:Grey Heron, Leighton Moss.jpg|ပသာ် ဗီုမၚိတ်စဒၟံင် ဓလုင်
File:Grey heron stalking its prey in Nyborg, Denmark.jpg|ပသာ် မင်ရပ်စ က ပ္ဍဲကဵု ထၜိုင်နန်နုဗဝ်၊ ဍုင်ဒိန်မက်၊၊

&lt;/gallery&gt;

==နိဿဲ==
&lt;references /&gt;


[[Category:တိရစ္ဆာန်]]
[[Category:ဇဳဝဗေဒ]]
[[Category:ပါဏဗေဒ]]
[[Category:ကဏ္ဍအဓိက!]]
[[Category:BEHM]]

{{DEFAULTSORT:ပသာ်|ဂစေံ}}</text>
      <sha1>kfwasw7nfadcdst7hnr9qts943ha2xm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>815</id>
    <revision>
      <id>54940</id>
      <parentid>48225</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:57:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54940</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="85690" sha1="sf2wh0q5y3n0eolb6eybact8mvkz5g1" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name = မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်&lt;br&gt;(Michelangelo)
| image = Miguel Ángel, por Daniele da Volterra (detalle).jpg
| caption =  ဗီုရုပ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် Daniele da Volterra မဓဇက်လဝ်၊၊
| birth_name = Michelangelo di Lodovico Buonarroti Simoni
| birth_date = {{Birth date|1475|03|06}}
| birth_place = [[Caprese Michelangelo|Caprese]] ဗဒါဲ [[Arezzo]], [[Republic of Florence]] (တ္ၚဲဏအ် [[Tuscany]], အဳတလဳ)
| death_date = {{Death date and age|1564|02|18|1475|03|06}}
| death_place = ဍုင်ရဝ်မ (အဳတလဳ) 
| field = အစာပါန်ကွတ် ပဋိမာရုပ်၊ ပါန်ခဳ၊ ဓဇဲ၊ ပါန်ကဝိ (ကဗျ)၊ 
| movement = ခေတ်ရေနာရှင်
| works = ''ဍာဝိက် David''&lt;br&gt;''ပဴတး Pietà''&lt;br&gt;''မဝ်သေ Moses''&lt;br&gt;''တ္ၚဲမစဳရေင်သၞောဝ် လက္ကရဴအိုတ်The Last Judgment''&lt;br&gt; သၠဖ္ဍာန် ဂၠံတိုက်သိသတိုန် Sistine Chapel ceiling&lt;br&gt;
| signature =Michelangelo Signature2.svg
}}

'''မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်''' ({{Lang-en|Michelangelo di Lodovico Buonarroti Simoni}}) ({{IPAc-en|,|m|aɪ|k|əl|'|æ|n|dʒ|əl|əʊ}} (၆ မာတ် ၁၄၇၅ - ၁၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၅၆၄) ဝွံ ဒှ်သၟာပါန်ကွတ် ဂကူအဳတလဳ မကၠောန်ဗဒှ် ပါန်ပုတ် ပဋိမာရုပ်၊ ပါန်ခဳ၊ အစာဓဇဲ ကေုာံ ပါန်ကဝိ မချူဇန် ကဗျ ပ္ဍဲအခိင် ရေနာရှင် (High Renaissance) ပ္ဍဲကဵုဍုင်ဖလဝ်ရေန်သေ (Republic of Florence) မဒှ် ညးလဵုမွဲလေဝ် ပ္ဍဲကဵုအရာပါန်ကွတ် ရးပလိုတ်မ္ဂး စဵုကဵုတ္ၚဲဏအ် ပတဝ်ပၞး ပတောအ်ၜတ် ဟွံမာန်ဏီရ၊၊ ပါဲနူဂှ်တုဲ ညးဝွံ ဂွံဒုင်စၟတ်သမ္တီ သၟာပါန်ကွတ် သီုဖအိုတ် ၜိုတ်မကတဵုဒှ်ကၠုင်လဝ် စဵုကဵုစိုပ် အခိင်ညးမ္ဂး ဒှ်မၞိဟ်စိစောန်ခိုဟ်အိုတ်တုဲ စဵုကဵုတ္ၚဲဏအ်လေဝ် ညးလဵုမွဲလေဝ် ခိုဟ်နူညး ဟွံမံက်ဂတဝ်ကၠုင်ဏီရ၊၊ ပါန်ကွတ်ညးခိုဟ် ကဆံင်သၠုင်တုဲ ညးဂှ် ကလိဂွံ မဟိမု မၞိဟ်မဖျေဟ်ဗီုပြင်ရေနာရှင် ပ္ဍဲမွဲစွံကု အစာပါန်ကွတ်ဒယှ် ပ္ဍဲအခိင်ညး လဳအဝ်နာရ်ဒဝ် ဒါ ဝိန်ချဳ ရ၊၊&lt;ref&gt;Michelangelo at ''[[Encyclopædia Britannica]]''&lt;/ref&gt;

မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ၜိုန်ရ စုတိအာ ဂွံမသုန်ကၠံသၞာံတုဲအာရကီုလေဝ် ကွတ်တဲညးမကၠောန်လဝ် ရုပ်ပါန်ခဳ၊ ရုပ်ပဋိမာရုပ် ကေုာံ ဓဇဲညးဂှ် သှ်ေၜက်ဒၟံင် စဵုကဵုတ္ၚဲဏအ် ဗွဲမဂၠိုင်ဏီဖိုဟ်ရ၊၊ ညးကၠောန်ပ္တိတ်လဝ် ပါန်ကွတ် လၟိဟ်နွံဂၠိုင် စဵုကဵုဒှ်အမ်သဝ်တုဲ ဆလၟိဟ်ဂၠိုင်သၟးဟွံက သီုကဵုဇၞော်တုဲ သိပ်ဂၠိပ်ခိုဟ် ဗွဲမလောန်တုဲ ညးဂှ် ဒှ် မၞိဟ်ပါန်ကွတ် နူ ၁၆ ဗွဝ်ကၠံ မၞုံကဵု တင်ဂၞင်သက်သဳ မခိုင်ကၠိုက်အိုတ်မွဲရ၊၊ ရုပ်ပဋိမာရုပ် ညးမပုတ်လဝ်ၜါ ရုပ်ပဴတး (Pietà) မဒှ်ရုပ် ဗီုမိ မယိုက်လဝ်ဇွကောန်တြုဟ် မဒှ်ရုပ် မာရိ မယိုက်ထ္ၜလဝ် နာဲယေသှု  ကဵု ရုပ်သၟိင်ဍာဝိက် (David) မဒှ်ရုပ်ပါန်ကွတ်မြဟ်ဂှ် ညးပုတ်လဝ် ကၠာညး ဟွံပေင် အာယုက်စှ်ပိသၞာံဏီရ၊၊ ၜိုန်ဂှ်လေဝ် ဒဒှ်ရ ညးသီုဓဇက်ရုပ် ပါန်ခဳလေပ်ဒၟံင်ကီုဂှ် ပၞုက်လဝ်ဇကုရ၊၊ သွက်ဂွံကၠောန်ပယျေဝ် ဂၠံတိုက်လ္ၚောဝ်ကျာ် ဘာကျာ်သၟိင်သင်ပုပ် ဍုင်ရဝ်မတုဲ ပအပ်ကဵုညးရ၊၊ ရန်တၟအ်လဝ် ကဵုညးပုတ်ကၠောန် ရုပ်တၟအ်ဂမၠိုင်ရ၊၊ ဆဂး စၞးရုပ်ပါန်ပုတ်ဂှ် ညးဓဇက်ရုပ်ပါန်ခဳ ပ္ဍဲသၠဖဍာန် ကေုာံ ဗဒင်သ္ၚိကျာ်တုဲ ရုပ်သၠဖ္ဍာန်ဂှ်ကီု ရုပ်ဗဒင်သ္ၚိကျာ် ညးကီုဂှ် ဒှ်အရာမလုပ်ဝင် ပါန်ကွတ်ဂၠးတိ ဒှ်ပါန်ခဳဇၞော်အိုတ် ခိုဟ်အိုတ် ပ္ဍဲဂၠးတိဏအ် စဵုကဵုတ္ၚဲဏအ်ရ၊၊ ရုပ်ပ္ဍဲသၠဖ္ဍာန်ဂၠံတိုက် သိသတိုင် (Genesis on the ceiling of the Sistine Chapel)ဂှ် ဒှ်ရုပ်ပရူပထမကဝ်တုဲ ရုပ် ပ္ဍဲဗဒင်သ္ၚိကျာ်ဂှ် ဒှ်ရုပ်ပရူ တ္ၚဲမစဳရေင်သၞောဝ် လက္ကရဴအိုတ် (The Last Judgment on its altar wall)ရ၊၊ ဒဳဇြာင်ဓဇဲ တိုက်ဗွဟ်လိက် လောရေန်တိုင် ညးမဖျေဟ်လဝ်ဂှ်လေဝ် လုပ်လၟိဟ် ဝင်ပါန်ကွတ်ဂၠးတိကီုရ၊၊&lt;ref&gt;Hughes, A., &amp; Elam, C. (2003). &quot;Michelangelo&quot;. ''Oxford Art Online''. Retrieved 14 April 2018, from &lt;nowiki&gt;http://www.oxfordartonline.com&lt;/nowiki&gt;&lt;/ref&gt; ကာလ ညးကလိဂွံအာယုက် ၇၄ ဂှ် အစာဓဇဲယၟုမြဟ် Antonio da Sangallo ဟွံမဲတုဲ ညးဆက်ကေတ်တာလျိုင် သွက်ဂွံသြိုင်ကၠောန် ဘာကျာ် သင်ပေတရု ဗသဳလာက (St. Peter's Basilica) မဒှ် ဘာကျာ် သၟိင်သင်ပုပ် မပဒတဴရ၊၊ ညးကလေင်ဓဇက်ဗီုပြင်တၟိတုဲ ဒကုတ်လပါ်ပလိုတ်ဂှ် တုဲဒှ်အာ အတိုင်ဒဳဇြာင်ညးတုဲ ဂိုဟ်ဒဝ်မာ (dome) ဂှ် ကၠောန်ပတုဲ ကြဴနူညးမစုတိရ၊၊

အစာပါန်ကွတ် ပ္ဍဲအခိင်မဂျိုင်ဒၟံင်လမျီု မၞိဟ်မချူဝင်အတ္ထုပ္ပတိညးတအ် ပ္ဍဲအခိင်တေအ် ဟွံမဲကၠုင်ဏီကီုလေဝ် အတ္ထုပ္ပတ္တိ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဂှ် ပ္ဍဲအခိင်ညးမဂျိုင်ဒၟံင်လမျီုတေအ်ဂှ် အစာချူလိက်တအ် ချူခၞံကၠောန် ဝင်အတ္ထုပ္ပတ္တိညး ၜါကၞပ်ရ၊၊ ပၞောဝ်ကဵုအစာချူလိက်ဂမၠိုင်ဂှ် အစာချူလိက်ယၟုမြဟ် Giorgio Vasari ဂှ် ချူလဝ် မွဲကၞပ်ရ၊၊ ပ္ဍဲလိက်ဂှ် ညးတေအ်ဟီုကြီုလဝ်  ＂မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဝွံ အစာပါန်ကွတ် လဵုမွဲလေဝ် ဂွံပတောအ်ၜတ်ဟွံမာန် ဟိုတ်ဂှ်ရ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဝွံ ဒှ်အစာပါန်ကွတ် ပိခေတ်၊ ခေတ်အတိက်၊ ခေတ်ပစ္စုပ္ပန်ကီု သီုကဵု ခေတ်အနာဂတ်မွဲရ၊၊ &lt;ref&gt;Smithers, Tamara. 2016. ''Michelangelo in the New Millennium: Conversations about Artistic Practice, Patronage and Christianity''. Boston: Brill. p. vii. [[International Standard Book Number|ISBN]] [[Special:BookSources/978-9004313620|978-9004313620]].&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲအခိင်ညးတေအ် မဂျိုင်ဒၟံင်လမျီုတေအ်ဂှ် မၞိဟ်တအ် ကော်စညးတေအ် နကဵုဘာသာအဳတလဳ II Divino (the divine one) မဂွံအဓိပ္ပါယ် ဒေဝတဴ ရ၊၊ &lt;ref&gt;Emison, Patricia. A (2004). ''Creating the &quot;Divine Artist&quot;: from Dante to Michelangelo''. Brill. [[International Standard Book Number|ISBN]] [[Special:BookSources/978-9004137097|978-9004137097]].&lt;/ref&gt;

==ဘဝ==
===ပထမအဝဲ ၁၄၇၅-၁၄၈၈===
မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကတဵုဒှ်မၞိဟ် ပ္ဍဲ ဂိတုမာတ် ၆၊ ၁၄၇၅ &lt;ref&gt;Michelangelo's father marks the date as 6 March 1474 in the Florentine manner ''ab Incarnatione''. However, in the Roman manner, ''ab Nativitate'', it is 1475.&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲဍုင်ကာပရာသ် (Caprese) အခိင်လၟုဟ် မကော်စ ကာပရာသ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် (Caprese Michelangelo)မဒှ်ဍုင်သွတ်မွဲ မၞုံ ပ္ဍဲ Valtiberina &lt;ref&gt;Unione Montana dei Comuni della Valtiberina Toscana, www.cm-valtiberina.toscana.it&lt;/ref&gt; ဗဒါဲ အာရေဇ်ဇဝ် (Arezzo) တွဵုရးတူသကေနဳ (Tuscany)၊၊ &lt;ref&gt;J. de Tolnay, ''The Youth of Michelangelo'', p. 11&lt;/ref&gt; ဂကောံသ္ၚိကၟိန်ညးတေအ်ဂှ် နူကဵုမဂၠိုင်ကဵုတၞောဝ် ဒှ်ကၠုင်လဝ် သေဌဳသြန်ဗာန် ပ္ဍဲဍုင် ဖလဝ်ရေန်၊ ဆဂး တိုက်ဗာန်ဂှ် သရိုဟ်လီုအာတုဲ အပါညး (Ludovico di Leonardo Buonarroti Simoni) လုပ်ယိုက်ဂၠေင် ပ္ဍဲကဆံင်သၟိင်တၠ ဍုင်ကာပရာသ် မဒှ်ဒၞာဲဍုင် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မကတဵုဒှ်မၞိဟ်ရ၊၊ ပ္ဍဲအခိင်မသၠးဂၠံဂဝ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဂှ် အပါညးဒှ်ဒၟံင် မၞိဟ်မအုပ်ဓုပ် ပရေင်သၞောဝ်ဓဝ်ဍုင် ကေုာံ မၞိဟ်မအုပ်ဓုပ်ဒေသ မကော်ဂး podestà ရ၊၊ မိအံက်ဂှ် ဒှ် Francesca di Neri del Miniato di Siena &lt;ref&gt;C. Clément, ''Michelangelo'', p. 5&lt;/ref&gt;

ကြဴနူ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကတဵုဒှ်မၞိဟ် ဂိတုညိညတုဲဂှ် ဂကောံသ္ၚိကၟိန်ညး ကလေင်ပြံင်အာမံင် ဍုင်ဖလဝ်ရေန် ပၠန်ရ၊၊ အခိင်ကာလ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကလိဂွံ အာယုက် တြဴသၞာံဂှ် မိညးဒးထောအ်အာရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မံင် ပ္ဍဲမိမိန် (မၞိဟ်ဗြဴ မရံင်စံင်ကောန်ၚာ်) ကေုာံ တၠသ္ၚိမိမိန်ဂှ်ရ၊၊ တြုဟ်မိမိန်ဂှ် ဒှ်သၟာကရေက်တၟအ် ပ္ဍဲဍုင် သေတ္တိဂ်နနဝ် (Settignano) မဒှ်ဒၞာဲ အပါမၞိဟ်ဂှ် မပိုင်ပြဳလဝ် ဒဵုတၟအ်ဗၜိုဟ်ဍာ် ကေုာံ ဝါဗ္ၚရ၊၊ &lt;ref&gt;C. Clément, ''Michelangelo'', p. 5&lt;/ref&gt; နူကဵုဒၞာဲဂှ် ပကဵုညးတေအ် ဂွံဒးစိုတ် တၟအ်ခၜိုဟ်ဍာ် မဂွံဆဵုကေတ် ပ္ဍဲလိက် Giorgio Vasari အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဏအ်ရ၊၊
 {{Cquote|＂အရာမခိုဟ် ပ္ဍဲအဲ ယဝ်ရနွံတှ်ေ၊ ဟိုတ်နူအဲ မကတဵုဒှ်မၞိဟ် ပ္ဍဲပွဳပွူမၜိုဟ်သြိုဟ် အာရေဇ်ဇဝ်၊၊ မွဲစွံကရောမ်ဍာ်တှ် မိမိန်အဲဂှ် အဲကလိဂွံ အကေင် မရပ်ဍုတ် ကဵု လေအ်ဍံက် နကဵုဍုတ် ကဵု လေအ်ဍံက်ဂှ် အဲကၠောန်ဗဒှ်ပတိုန် ရုပ်ဂမၠိုင်ရ၊၊＂&lt;ref&gt;C. Clément, ''Michelangelo'', p. 5&lt;/ref&gt;}}

===ဘဝကွး ၁၄၈၈-၁၄၉၂===
နဒဒှ် ကောန်ၚာ်တြုဟ်မွဲဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဒးဒုင်ပလံင်ဏာ ဇရေင်ဍုင်ဖရဝ်ရေန် သွက်ဂွံဗ္တောန်လိက် ပ္ဍဲဘာ Humanist Francesco da Urbino &lt;ref&gt;J. de Tolnay, ''The Youth of Michelangelo'', p. 11&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;A. Condivi, ''The Life of Michelangelo'', p. 9&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sources disagree as to how old Michelangelo was when he departed for school. De Tolnay writes that it was at ten years old while Sedgwick notes in her translation of Condivi that Michelangelo was seven&lt;/ref&gt;ဆဂး မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် စိုတ်ညိဟွံလုပ် ကဵုဘာလးလးရ၊၊ စၞးဂှ် ညးတေအ်အာ ဇရေင်ဘာကျာ်တုဲ ချူစၠောအ်(ကပ်ပဳ)ရုပ်ကသူ ရုပ်ပါန်ခဳဂမၠိုင်၊ အာမံင် ပသ္ကအ်ရဲ ကရောံ အစာကသူပါန်ခဳဂမၠိုင်ရ၊၊&lt;ref&gt; A. Condivi, ''The Life of Michelangelo'', p. 9&lt;/ref&gt;

ဍုင်ဖလဝ်ရေန်ဂှ် ပ္ဍဲအခိင်ဂှ်ဂှ် ဒှ်ဒၞာဲဒတန် ဗဟဵုမဆေင်ကဵု ပရေင်ပါန်ကွတ် ကေုာံ ပညာနာနာသာ်ရ၊၊&lt;ref&gt;Coughlan, Robert; (1978), ''The World of Michelangelo'', Time-Life; pp. 14–15&lt;/ref&gt;ဂကောံကံင်သဳဍုင် မကော်ဂး သိဂနဝ်ရိယျာ၊ သၟာဗၞိက် ကေုာံ ညးတၠဒြပ်တအ် ထံက်ပင် ကဵု သဗောန်သာ ကု သၟာပါန်ကွတ်တအ်ရ၊၊ ပရေင်ပညာခေတ်တြေံ ကေုာံ ပါန်ကွတ်ခေတ်တြေံတအ်ဂှ် ကလေင်လမျီုလုပ်ကၠုင် မကော်ဂး ရေနာရှင် ဂှ်လေဝ် အဃောမကဴရာင်ဒၟံင် ပ္ဍဲဍုင်ဖလဝ်ရေန်ရ၊၊&lt;ref&gt;Coughlan, Robert; (1978), ''The World of Michelangelo'', Time-Life; pp. 14–15&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲ ၁၅ ဗွဝ်ကၠံ လပါ်စဂှ် အစာဓဇဲ Filippo Brunelleschi လ္ၚတ်ဗီုပြင် တိုက်တြေံတြဟ် မသှ်ေသၟေဟ်ဒၟံင် ပ္ဍဲရဝ်မတုဲ သြိုင်ဗဒှ်ပတိုန် ဘာကျာ်ၜါမ ဘာကျာ် သင်လဝ်ရေန်ဇဝ် (San Lorenzo) ကဵု ဘာကျာ်သာန်တဝ် သပိရိတဝ် (Santo Spirito) အတိုင်နဲဗီုပြင် အခိုက်တြေံတြဟ် ကၠာဘာသာခရေတ်ယာန် ဟွံစိုပ် ဍုင်အဳတလဳတေအ်ရ၊၊ &lt;ref&gt;Giovanni Fanelli, (1980) ''Brunelleschi'', Becocci Firenze, pp. 3–10&lt;/ref&gt; အစာပိသုကာ Lorenzo Ghiberti ဒးကၠောန် ပွိုင် မသုန်စှ်ောသၞာံ သွက်ဂွံကၠောန်ဗဒှ် ဘာကျာ် Baptistry မၞုံကဵုတြင်ဗရိုတ် ဂွံစိုပ်ဒတုဲရ၊၊ ဘာကျာ်ဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဟီုပတိုန်စလဝ် ＂ပါင်တြင်သွဝ်＂ရ၊၊ &lt;ref&gt;H. Gardner, p. 408&lt;/ref&gt; ဗွဲမ္ၚး ဘာကျာ် Orsanmichele ဂှ် ကယျိုင်ကၠောန်လဝ် ရုပ်ပါန်ပုတ်နာနာ နကဵုအစာပါန်ပုတ်ယၟုမြဟ် ပ္ဍဲဍုင်ဖလဝ်ရေန် ဗွဲမဂၠိုင် နွံတံ - Donatello, Ghiberi, Andrea del Verrocchio, Nanni di Banco တအ်ရ၊၊ &lt;ref&gt;Coughlan, pp. 35–40&lt;/ref&gt;ပ္ဍဲဘာကျာ်တြေံဂမၠိုင်ဂှ်လေဝ် နွံကဵုပါန်ကွတ် အခိုက်အခေတ်လဒေါဝ်လပါ်ကၞောတ် ကေုာံ ခေတ်ရေနာရှင် လပါ်စ မစကၠောန် နကဵု Giotto တုဲ ဆက်ကၠောန် နကဵု Masaccio ပ္ဍဲဘာကျာ် Brancacci Chapel ရ၊၊ နူကဵုဘာတအ်ဏအ်ဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ပကေင်လ္ၚတ်ချူကေတ် ဗီုရုပ်တအ်ရ၊၊ &lt;ref&gt;Coughlan, pp. 28–32&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲအခိင် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မဒှ်ဒၟံင် ဘဝကောန်ၚာ်ဂှ် နူကဵုဘာကျာ်သၟိင်သင်ပုပ် ကော်ဏာ ဂကောံအစာပါန်ခဳ နူဍုင်ဖလဝ်ရေန် သွက်ဂွံဓဇက်ရုပ် ပ္ဍဲဂၠံတိုက် သိသတိုင်ရ၊၊ ပၞောဝ်အစာပါန်ခဳတအ်ဂှ် Domenico Ghirlandaio ညးမဒှ် မၞိဟ်အစာမဓဇက်လဝ်ရုပ် ဖျေဟ်လဝ်ဗီုပြင် ဗီုရုပ်တအ်ရ၊၊&lt;ref&gt;Coughlan, pp. 35–40&lt;/ref&gt;ကာလ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကလိဂွံအာယုက် စှ်ပိသၞာံဂှ် လုပ်ပကွး Domenico Ghirlandaio၊၊&lt;ref&gt; R. Liebert, ''Michelangelo: A Psychoanalytic Study of his Life and Images'', p. 59&lt;/ref&gt;ဂတးယးသၞာံဂှ် အပါ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် အာတ်မိက် Domenico Ghirlandaio သွက်ဂွံကဵုၚုဟ်သြန် ကုမိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် နဒဒှ် သၟာပါန်ကွတ်မွဲရ၊၊ ပ္ဍဲအခိင်ဂှ် မၞိဟ်အာယုက် စှ်ပန်သၞာံ ဂွံဂွံၚုဟ်သြန်ကွတ်တဲဂှ် အောန်ကွေဟ်ဟ် ကြပ်ဟွံမဲမွဲဏီရ၊၊ စိုပ်သၞာံ ၁၄၈၉ ဂှ် သၟိင်ဍုင်ဖလဝ်ရေန် Lorenzo de' Medici အာတ်မိက် Domenico Ghirlandaio ညံင်ဂွံရုဲစှ်ကဵု ကွးခိုဟ်အိုတ် ၜါတၠဂှ် Domenico Ghirlandaio ရုဲစှ်ကဵုဏာ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကဵု Francesco Granacci ရ၊၊&lt;ref&gt;C. Clément, ''Michelangelo'', p. 9&lt;/ref&gt;

[[File:Buonarotti-scala.jpg|thumb|upright| ဇိုင်ကၞိန် မေတ်ဒေါန်နာ မဒှ်ရုပ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မပုတ်ကၠောန် နကဵုတၟအ်ခၜိုဟ်ဍာ်ကၠာအိုတ် &lt;br&gt;The ''Madonna of the Stairs'' (1490–92), Michelangelo's earliest known work in marble]]

နူကဵုသၞာံ ၁၄၉၀ စဵုကဵု ၁၄၉၂ ဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကလိဂွံထံက်ပင် နူသၟိင်ဍုင်ဖလဝ်ရေန် သွက်ဂွံတိုန်ဘာ Humanist academy မဒှ်ဘာမဆေင်ကဵု လညာတ်ဒဿနပလေတဝ်ခေတ်တၟိ Neo-Platonic ရ၊၊ ပရေင်ကမၠောန်ညးတေအ် ရုပ်ပါန်ကွတ်ညးတေအ်ဂှ် လညာတ်ဒဿန နူကဵုဘာဏအ် မပ္တံကဵု လညာတ်ဒဿန Marsilio Ficino, Pico della Mirandola, Poliziano တအ် ဓလီုစပ်အာ တၟာဂလိုင်ရ၊၊&lt;ref&gt;J. de Tolnay, ''The Youth of Michelangelo'', pp. 18–19&lt;/ref&gt;ပ္ဍဲအခိင်ဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ပုတ်ရုပ် ဇိုင်ကၞိန် မေတ်ဒေါန်နာ (Madonna of the Steps (1490-1492) ကေုာံ Battle of the Centaurs (1491-1492) တအ်ရ၊၊ &lt;ref&gt;Coughlan, pp. 28–32&lt;/ref&gt; ကြဴနူဂှ်ညိဂှ် မုကၠောန်ရောဂှ် ကလိဂွံကသပ် နူကဵု သၟိင်တၠဍုင်ရ၊၊ ကရောမ်အစာပါန်ပုတ် Bertoldo di Giovanni လေဝ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကေင်ကၠောန်လဝ် ကမၠောန်မွဲစွံကီုရ၊၊ အခိင်ညးတေအ် ကလိဂွံအာယုက် ၁၇ သၞာံဂှ် ညးတေအ်ကဵု ကွးဘာတၞဟ်မွဲ မၞုံယၟု Pietro Torrigiano ဒှ်ကယျာန် တက်ရေင်သကအ်တုဲ ကွးဘာဂှ် စာဲစုတ်ညးတေအ် မုဟ်ညးတေအ်ကဝ်အာရ၊၊ &lt;ref&gt;Coughlan, p. 42&lt;/ref&gt;

===ပ္ဍဲဍုင် ဗဝ်လဝ်ဂၞ၊ ဖလဝ်ရေန် ကေုာံ ရဝ်မ ၁၄၉၂–၁၄၉၉===

သၟိင်ဍုင်ဖလဝ်ရေန် Lorenzo de' Medici စုတိ ပ္ဍဲဂိတုဨပြဳ ၈၊ ၁၄၉၂ ဂှ် ဗဒှ်ကဵု ပရေင်ပြံင်လှာဲ စပ်ကဵုပရေင်ပိုန်ဒြပ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ညံင်ဂွံဂတးအာရ၊၊&lt;ref name=&quot;Tolnay2021&quot;&gt;J. de Tolnay, ''The Youth of Michelangelo'', pp. 20–21&lt;/ref&gt; မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် တိတ်နူ နန်မေဒိသဳတုဲ ကလေင်စဴအာ သ္ၚိအပါဇကုရ၊၊ ဂိတုဂတဂှ်ညိ ညးတေအ် ပုတ်ရုပ် နကဵုဆု ဗီုနာဲယေသှု မၞုံလတူ [[Crucifix (Michelangelo)|တိုင်မဒေင် Crucifix]] (1493)၊ နဒဒှ်တၟာဲတဲ သွက်ဂွံကဵု ကျာ်ဇၞော် ဘာကျာ် ဍုင်ဖလဝ်ရေန် သာန်တဝ် သပိရိတဝ် (Santo Spirito)ရ၊၊ ဘာကျာ်ဂှ် ကဵုအခေါင်ညးတေအ် သွက်ဂွံကတ်လ္ၚတ် ကွတ်ဂဥုဲ [[anatomical]] ပ္ဍဲရုင်ဂဥုဲဘာကျာ်ရ၊၊ &lt;ref name=&quot;Condivi17&quot;&gt;A. Condivi, ''The Life of Michelangelo'', p. 17&lt;/ref&gt; အကြာသၞာံ ၁၄၉၃ ကဵု သၞာံ ၁၄၉၄ ဂှ် ညးတေအ် ရာန်တၟအ်ခၜိုဟ်ဍာ် အသာ်လမ္စံက် မွဲကလောအ်တုဲ ညးတေအ် ပုတ် ရုပ်ကျာ်ရဝ်မ ([[Hercules]])၊၊ ရုပ်ဂှ် ပလံင်ဏာ ဍုင်ပြင်သေတ်ရ၊၊ ရုပ်ဝွံ ကၠေအ်အာ နူကဵုသၞာံ ၜိုတ် ၁၈ ဗွဝ်ကၠံတေအ်ရ၊၊ ပ္ဍဲဂိတုဇာန်နဝါရဳ ၂၀ သၞာံ ၁၄၉၄ ကြဴနူ အခိင်မုဟ်ကျာ လတိုပ်ဇၞော်စှ်ေတုဲ ညးမဆက်ဒုင်အာဲ သၟိင်တြေံ လဝ်ရေန်သဝ်၊ [[Piero di Lorenzo de' Medici|Piero de Medici]] လိင်ညးတေအ် သွက်ဂွံကၠောန် ရုပ်ပဋိမာရုပ် နကဵုလတိုပ်တုဲ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကလေင်လုပ်စိုပ် ပ္ဍဲနန်ပၠန်ရ၊၊

ပ္ဍဲကဵုသၞာံဂှ်ရ ပရေင်ကလိုက်ကမဵု [[Savonarola]] ကတဵုဒှ်တုဲ သၟိင်မေဒိသဳ ဒးဒုင်ထဍေင်ပတိတ် နူကဵု ဍုင်ဖလဝ်ရေန်၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် တိတ်နူဍုင်ဂှ် ကၠာပရေင်ဍုင်ကွာန် ဟွံညိင်ဝတ်ညိရ၊၊ ညးတေအ် ပြံင်အာမံင် ပ္ဍဲဍုင်ဝေန်နေတ် [[Venice]] နူဂှ်ပၠန် ညးတေအ် ပြံင်အာမံင် ဗဝ်လဝ်ဂၞ [[Bologna]]၊၊&lt;ref name=&quot;Tolnay2021&quot; /&gt; ပ္ဍဲဗဝ်လဝ်ဂၞဂှ် ညးတေအ် ဂွံလုပ်ကၠောန် သွက်ဂွံပုတ် ရုပ်ဍောတ်တ် သွက်ဂွံစုတ်ပယျေဝ် ပ္ဍဲဘာကျာ်ဂိုဟ် သင် ဒဝ်မိနိစ် [[:en:Arca di San Domenico|Shrine of St. Dominic]]၊၊ ပ္ဍဲဒၞာဲဏအ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဂွံဗ္တောန်လ္ၚတ်ကေတ် နဲဗီု ဂွံပုတ်တၟအ်ကြံင်င်ဂမၠိုင် နူကဵု [[Jacopo della Quercia]] ပ္ဍဲကာလမပုတ်ကၠောန် ပါင်တြင်ဘာကျာ် [[San Petronio Basilica|Basilica of St Petronius]] သီုကဵု သၠတြင် ''The Creation of Eve''ရ၊၊ &lt;ref&gt;Bartz and König, p. 54&lt;/ref&gt; ဂတဂှ် ၜိုတ်ကၞောတ်သၞာံ ၁၄၉၄ ဂှ် အကာဲအရာ ပရေင်ဍုင်ကွာန် ပ္ဍဲဖလဝ်ရေန် ညိင်ဝတ်ကၠုင်ရ၊၊ အရာမဒးဂွိင်ဖေက် ပြင်သေတ် မကၠုင်ဗတိုက်ဍုင်ဂှ် ဟွံဒးဂွိင်ရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကလေင်စဴ ဍုင်ဖလဝ်ရေန်ရ၊၊ ဆဂး နူကဵုသၟိင်တၟိဂှ် ဟွံခညးတေအ် ကမၠောန် (ဝါ) ဟွံလိင်ညးတေအ် သွက်ဂွံကၠောန်ရ၊၊ ညးတေအ် အာကၠောန် ပ္ဍဲဇရေင်မေဒိသဳ (Medici)၊၊&lt;ref name=&quot;Tolnay2425&quot;&gt;J. de Tolnay, ''The Youth of Michelangelo'', pp. 24–25&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲအခိင်ကဝက်သၞာံ ညးတေအ်မမံင်ဒၟံင် ပ္ဍဲဖလဝ်ရေန်ဂှ် ညးတေအ် ကၠောန်ဗဒှ်ပတိုန် ရုပ်ပဋိမာရုပ် ဍောတ်တ်ၜါ မၞုံယၟု ကောန်ၚာ်မွဲ မဒှ်ရုပ် အစာမကဵုမ္ၚဵုၜာတ္တိဇြာံ သင်ယဝ်ဟာန် (a child ''St. John the Baptist'') ကေုာံ ကူပိဒ် မတိက်ဒၟံင်မွဲ (a sleeping ''[[Cupid (Michelangelo)|Cupid]]'')ရ၊၊ အတိုင်လဟီု Condivi, [[Lorenzo di Pierfrancesco de' Medici]] မ္ဂး ညးတေအ် သၟာန် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ရုပ် အစာမကဵု မ္ၚဵုၜာတ္တိဇြာံ ယဝ်ဟာန်ဂှ် ညးပုတ်ကၠောန်လဝ် သွက်ညးဂှ်ရော၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် သှ် ＂ရုပ်ဂှ် ညံင်ဂွံဒှ် ဗီုရုပ်ခေတ်တြေံတုဲ အာတိုပ်ထောအ် ပ္ဍဲတိ လအ်ညိဂွးတုဲ ပလံင်ဏာရဝ်မ သွံဂွံၚုဟ်ခိုဟ်＂၊၊ အတိုင်ကသပ်ဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဖန်တုဲ ဗလးဏာ လဝ်ရေန်ဇြဝ် ကဵုအာလီသွံ ရုပ်ဂှ် နဒဒှ် ကပေါတ်တြေံ နူခေတ်လဒေါဝ် ပ္ဍဲဍုင်ရဝ်မ မဒှ်ဍုင် ဂဥုပ်သၟိင်သင် မၞုံရ၊၊ ဆဂး  ကျာ်ဇၞော် (Cardinal [[Raffaele Riario]])ဂှ် ညးရံင်ရုပ်ဂှ်တုဲ ဒဒှ်ရ ရုပ်ဂှ် ၜိုန်ရ ရံင်ရုပ်သာ် တြေံဒၟံင်ကီုလေဝ် ဗီုပြင်အခိုက် ရုပ်ဂှ် ဒှ်ဗီုပြင် နူခေတ်တြေံ ဟွံသေင်တုဲ ညးဂွံတီကေတ် ဒှ်ရုပ် မကၠောန်လဝ်အလီရ၊၊ ဆဂး ရုပ်ဂှ် ဟိုတ်နူ ကွတ်တဲ စိစောန် ခိုဟ်ဗွဲမလောန်တုဲ ကျာ်ဇၞော်ဂှ် သၟာန် လဝ်ရေန်ဇြဝ် ညးဂှ် ဒှ်မၞိဟ် မပုတ်ကၠောန်လဝ် ရုပ်ဂှ်ရော၊၊ ညးမိက်ဂွံကော်ဘိက် ကဵုကၠုင် ဍုင်ရဝ်မ ရ၊၊&lt;ref name=&quot;Condivi1920&quot;&gt;A. Condivi, ''The Life of Michelangelo'', pp. 19–20&lt;/ref&gt; နကဵုနဲဏအ် ပရေင်သွံ ရုပ်ပါန်ကွတ်ညး ပ္ဍဲဍုင်မ္ၚး အံင်ဇၞးကၠုင်ရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဒုင်တဲ သွက်ဂွံအာဆဵု ကုကျာ်ဇၞော် ပ္ဍဲရဝ်မ ရ၊၊&lt;ref name=&quot;Tolnay2425&quot; /&gt;

[[File:Michelangelo's Pieta 5450 cropncleaned edit.jpg|thumb|upright=1.25|Michelangelo's ''ပဋိမာရုပ်ပဴတး (Pietà) မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မပုတ်လဝ် နွံပ္ဍဲဘာကျာ်သၟိင်သင်ပုပ် သင်ပေတရု(St Peter's Basilica (1498–99)]]

မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် စိုပ်ဍုင်ရဝ်မ ပ္ဍဲဂိတုဂျောန် ၂၅၊ ၁၄၉၆ &lt;ref name=&quot;Tolnay2628&quot;&gt;J. de Tolnay, ''The Youth of Michelangelo'', pp. 26–28&lt;/ref&gt; ကာလဂှ် ညးကလိဂွံ အာယုက် ၂၁ သၞာံရ၊၊ ပ္ဍဲသၞာံဂှ်ရ စနူဂိတုဂျူလာင် ၄ ဂှ် ညးတေအ် ကလိဂွံကမၠောန် သွက်ဂွံကၠောန်ကဵု ကျာ်ဇၞော် (Cardinal [[Raffaele Riario]]) ရုပ်ကျာ်သၟိင်ဝါင် ဂကူရဝ်မ မကော်ဂး ကျာ်ဘစ်ဆူသ် ''[[Bacchus (Michelangelo)|Bacchus]]''မဇၞော်မွဲရ၊၊ ရုပ်ဂှ် ညးတေအ်ကၠောန်တုဲ ဟိုတ်နူရုပ်ဂှ် ဒှ်ဒၟံင်ဗီုပြင်တၟိ မဟွံမဲ ကုဗွိုက်လတက်တုဲ လကျာ်ဇၞော်ဂှ် ထေဲတုဲ ဟွံဒုင်တဲ ဟွံကေတ် ရုပ်ဂှ်ရ၊၊ ဆဂး သေဌဳဗာန် ယာကဝ်ပဝ် ဂလ်လဳ (Jacopo Galli) ရာန်ကေတ်တုဲ စွံပ္ဍဲကၠအ်သ္ၚိညးရ၊၊

ပ္ဍဲဂိတုနဝ်ဝေန်ပါ ၁၄၉၇ လကျာ်ဇၞော် ကလုတ်ပြင်သေတ် (Cardinal [[Jean Bilhères de Lagraulas|Jean de Bilhères-Lagraulas]]) လိင်ညးတေအ် သွက်ဂွံကဵု ပုတ် ရုပ်ပဴတး ([[Pietà (Michelangelo)|Pietà]]'') မဒှ်ရုပ် မိတၠဂုဏ်မာရိ မဒှ်ဒၟံင်လၞီ လတူကောန်ဗၠာဲဇကု နာဲယေသှု မဒးဒုင်ဂစိုတ်ရ၊၊ ပ္ဍဲအခန်ဗီုရုပ်ဂှ် ဟွံဂွံဆဵုကေတ် ပ္ဍဲလိက်သၠပတ်သမ္မာ၊ မဒှ်အရာ ကောန်ယူရောပ်တအ် မဖန်ဗဒှ်ပတိုန်လဝ်ကေတ်တ်ရ၊၊&lt;ref name=Hirst47/&gt; ချုက်လဝ် လိက်ကသုက် ညံင်ဂွံကၠောန်တုဲ ဂိတုအဝ်ဂေတ် သၞာံဂတဂှ်ရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကၠောန်ရုပ်ဂှ်တုဲ ပ္ဍဲအဝ်ဂေတ် ၂၄ ရ၊၊&lt;ref name=Hirst47&gt;Hirst and Dunkerton pp. 47–55&lt;/ref&gt; ပဋိမာရုပ်ဂှ် ဂွံစၟတ်သမ္တီ ဒဒှ်ရ ရုပ်မခိုဟ်အိုတ် အလုံမွဲဂၠးတိ စဵုကဵုတ္ၚဲဏအ်ရ၊၊ ဝသရိ (Vasari) ဟီုပတိုန်စ ＂တၟအ်ကလောအ် ဂွံဖန်ဗဒှ်ပတိုန် ဗီုရုပ်မဂျိုင်ဗီုဏအ်မာန်ဂှ် ဒှ်အရာ ညးတၠဣဓိကြဳဇှ်မွဲမွဲ နွံဟေင် ဖန်ဗဒှ်မာန်ရ၊၊＂&lt;ref&gt;Vasari, ''Lives of the painters: Michelangelo''&lt;/ref&gt; ရုပ်ဂှ် လၟုဟ်စွံလဝ် ပ္ဍဲဘာကျာ် သၟိင်သင်ပုပ် သင်ပေတရု ([[St Peter's Basilica]]) ပ္ဍဲဒၞာဲၝောအ်ဘာ မဒှ်ဒၞာဲကိစ္စဇၞော်အိုတ်ရ၊၊

===ဖလဝ်ရေန် ၁၄၉၉ - ၁၅၀၅===
[[ဝှာင်:'David' by Michelangelo JBU0001.JPG|thumb|left|ပဋိမာရုပ် သၟိင်ဍာဝိက် မကၠောန်ပုတ်လဝ် နကဵု မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၀၄၊ ရုပ်ဝွံ ဒှ်ရုပ် ကွတ်တဲဒယှ် ပ္ဍဲခေတ်ရေနာရှင်]]
မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကလေင်စဴ ဖလဝ်ရေန် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၄၉၉၊၊ ကြဴနူ က္ဍိုပ်သကိုပ်ဍုင်ဂှ် ကျအာတုဲ ဍုင်ဂှ် ပြံင်လှာဲအာရ၊၊ လကျာ်မဒစဵုဒစးရေနာရှင် (သၞောတ်လညာတ်တၟိ မဒှ်သၞောတ်မဗၠးၜး) [[Girolamo Savonarola]] ဂှ် ဒးဒုင်ဂစိုတ် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၄၉၈တုဲ သၟိင်တၟိ [[Piero Soderini]]တိုန်ဒှ် သၟိင်ရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မဂွံဒုင်အာတ်မိက် ညံင်ဂွံကၠောန်ပတုဲ ကမၠောန်ပရဝ်ဂျေတ် [[Agostino di Duccio]] မဖျေဟ်လဝ် မလောန်ကၠုင် နူကဵု ၄၀ သၞာံတေအ်ရ၊၊ သွက်ဂွံကၠောန် ရုပ်သၟိင်ဍာဝိက် ဂွံစွံ ပ္ဍဲသ္ၚိကၠတ် ဖလဝ်ရေန်(gable of [[Florence Cathedral]]) နဒဒှ် သင်္ကေတ ဗၠးၜး ဍုင်ဖလဝ်ရေန်ရ၊၊&lt;ref name=Paoletti387&gt;Paoletti and Radke, pp. 387–89&lt;/ref&gt; မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကေတ်လျိုင်တုဲ ကၠောန်ပုတ် ရုပ်သၟိင်ဍာဝိက် အာစိုပ်ဒတုဲ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၀၄ ရ၊၊ ရုပ်ဂှ် ဒှ်ရုပ်ယၟုမြဟ် အလုံလိုက်မွဲတုဲ မထ္ၜးကဵု အစောန်စရာဲ ကွတ်ပါန်ပုတ်ညးရ၊၊ ရုပ်ဂှ် အာစိုပ်ဒတုဲတုဲ ဂကောံကၠတ်ထဝ် နွံတမ် [[Botticelli]] ကေုာံ Leonardo da Vinci တအ် ကောံဓရီု သွက်ဂွံဖျေဟ်သ္ဂုတ်သွာတ် ဒၞာဲမစွံရုပ်ဂှ်ရ၊၊ ညးတအ်တုပ်စိုတ် စွံရုပ်ဂှ် ပ္ဍဲသၠာတ် (Piazza della Signoria) ဂတမုက် ကၠတ်ထဝ်ဍုင် [[Palazzo Vecchio]]ရ၊၊ လၟုဟ် ဒၞာဲဂှ် ညးစွံလဝ် ရုပ်မကၠောန်ပတုပ်လဝ်မွဲတုဲ ရုပ်တမ်မူလဂှ် စွံလဝ် ပ္ဍဲတိုက်ထ္ၜးပျး [[Galleria dell'Accademia|Academia]] ရ၊၊&lt;ref&gt;Goldscheider, p. 10&lt;/ref&gt;

ကၠောန် ပဋိမာရုပ် သၟိင်ဍာဝိက်တုဲဂှ် ညးကလိဂွံ ကမ္မရှေန်/လိင်ကမၠောန်တၞဟ်မွဲပၠန်ရ၊၊ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၀၄ လပါ်စ လဝ်နာရ်ဒဝ် (Leonardo da Vinci) ကလိဂွံလဝ် ကမၠောန် သွက်ဂွံ ဓဇက်ရုပ်ပါန်ခဳ ''[[The Battle of Anghiari (painting)|ပေါဲဗတိုက် အာန်ဂဴရာ (The Battle of Anghiara)]]'' ပ္ဍဲဂၠံတိုက် ကၠတ်ထဝ် (Palazzo Vecchio) မဒှ်ရုပ် [[Battle of Anghiari|ပေါဲဗတိုက် အကြာဖလဝ်ရေန် ကဵု မဳလာန် (battle between Florence and Milan)]] ပ္ဍဲသၞာံ ၁၄၄၀ တေအ်ရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကလိဂွံကမၠောန် သွက်ဂွံ ဓဇက် ဗီု ''[[Battle of Cascina (Michelangelo)|ပေါဲဗတိုက် စသ်စဳနာ (Battle of Cascina)]]''၊၊ ရုပ်ၜါတအ်ဂှ် တၞဟ်ခြာ ရေင်သကအ်ကွေဟ်ရ၊၊ လဝ်နာရ်ဒဝ် ဓဇက်ရုပ် ဗီုကောန်ပၞာန်တအ် မဍိုက်ချေဟ်တုဲ ဗတိုက်ဒၟံင်၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဓဇက် ဗီုကောန်ပၞာန်တအ် အောပ်မင်ဗတိုက်ဒၟံင် ပ္ဍဲကဵုဇိုင်ကြုင်မွဲရ၊၊ ရုပ်သီုၜါဂှ် ရုပ်လဵုလေဝ် ဟွံတုဲဒှ်၊ တုဲပၠန် ဟိုတ်နူ ကလေင်ပလေဝ် ဂၠံတိုက်ဂှ်တုဲ ရုပ်တအ်ဂှ် လီုကၠေအ်အာရ၊၊ ရုပ်တအ်သီုၜါဂှ် ခိုဟ်ဒးအမ်သဝ်ဗွဲမလောန်တုဲ ရုပ်လဝ်နာရ်ဒဝ်ဂှ် ရူဗေန် ([[Rubens]]) ကပ်ပဳကၠောန်လဝ်တၟိတုဲ ရုပ်မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဂှ် ဗသတာင်နဝ် ([[Bastiano da Sangallo]]) ဓဇက်ကပ်ပဳလဝ်ရ၊၊ &lt;ref&gt;Paoletti and Radke, pp. 392–93&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲအခိင်ဂှ် အာန်ဂေလဝ် (Angelo Doni)လိင် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကဵုဓဇက် ရုပ်ပါန်ခဳ ဂကောံသ္ၚိကၟိန်ကျာ် (&quot;[[Holy Family]]&quot;) သွက်ဂွံကဵု တၟာဲတဲ သမ္ဘာညးတေအ် မဒ်ဒလေနာ ( Maddalena Strozzi)ရ၊၊ ရုပ်ဏအ်ဂှ် ညးကော်စ ''[[Doni Tondo]]'' တုဲ လၟုဟ်ထ္ၜးပျးလဝ် ပ္ဍဲတိုက်ထ္ၜးဥုပ်ဖိဇြဳ ဂလ်လာရဳ (Uffizi Gallery) ဓရီုဍေဟ်လေဝ် ဒှ်ဓရီု နူတမ်ကီုတုဲ ဓရီုဂှ် အလဵုဇကု မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မဖျေဟ်လဝ် ဒဳဇြာင် ဒှ်မာန်ရ၊၊&lt;ref name=&quot;Goldscheider, p. 11&quot;&gt;Goldscheider, p. 11&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Hirst and Dunkerton, p. 127&lt;/ref&gt; ဗီုရုပ် မေတ်ဒဝ်နာ ကေုာံ ကောန် ကရောမ် အစာၜာတ္တိဇာံယဝ်ဟာန် (Madonna and Child with [[John the Baptist]]) မကော်စ မေန်ချာသတာ မေတ်ဒဝ်နာ (''[[Manchester Madonna]]'') မထ္ၜးပျးလဝ် ပ္ဍဲတိုက်ထ္ၜးပါန်ခဳကောန်ဂကူ လာန်ဒါန် ([[National Gallery]], London)ဂှ်လေဝ် ညးရ ဒှ်မၞိဟ်မဓဇက်လဝ် ဒှ်မာန်ရ၊၊&lt;ref&gt;Hirst and Dunkerton, pp. 83–105, 336–46&lt;/ref&gt;

===သၠဖ္ဍာန် ဂၠံတိုက် ၁၅၀၅ - ၁၅၁၂===
[[ဝှာင်:Vatican-ChapelleSixtine-Plafond.jpg|thumb|upright=1.5|မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဓဇက်ရုပ် သၠဖ္ဍာန် ဂၠံတိုက်သိသတာင် [[Sistine Chapel]]; ကမၠောန်ဂှ် ဂွံစိုပ်ဒတုဲ ဒးကေတ်အခိင် ဗွဲသၟဟ် ပန်သၞာံ (၁၅၀၈–၁၂)]]
ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၀၅ ဂှ် သၟိင်သင်ပုပ်တၟိ ဂျူလဳယုသ် ဒုတိယ ([[Pope Julius II]]) ကော်ဘိက် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် သွက်ဂွံ ကလေင်အာရဝ်မတုဲ ညးကဵုကမၠောန် သွက်ဂွံသြိုင် ဒၞာဲဂိုဟ်သၟိင်သင်ပုပ် ကေုာံ ပဋိမာရုပ် ၄၀ သ္ဒးတုဲ အပ္ဍဲမသုန်သၞာံရ၊၊&lt;ref name=Goldcheider14&gt;Goldscheider, pp. 14–16&lt;/ref&gt; နကဵုသၟဝ်ပၠတရဴ သၟိင်သင်ပုပ်ဂှ် ဟိုတ်နူမစကာဖန်ကၠောန်ဒၟံင် အရာတၞဟ်တအ်တုဲ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဂွံဒုင်စသိုင် မဒးဒုင်ပလီုပထုဲဒၟံင် ပရေင်ကမၠောန်ညးတေအ် မွဲခဏမွဲခဏရ၊၊ ၜိုန်ဂှ်လေဝ် ညးတေအ် ဆက်ကၠောန်အာ ပ္ဍဲဂိုဟ်ဂှ် ပွိုင် ၄၀ သၞာံရ၊၊ ကမၠောန်ဂှ် အတိုင်ပၟိက်စိုတ်ညးတေအ်ဂှ် ဟွံဂွံတုဲရ၊၊&lt;ref name=Goldcheider14/&gt; ဂိုဟ်ဂှ် နွံပ္ဍဲ [[San Pietro in Vincoli|ဘာကျာ် သင်ပဴတရဝ် ပ္ဍဲဝိန်ကဝ်လဳ Church of San Pietro in Vincoli]] ပ္ဍဲဍုင်ရဝ်မ၊ ရုပ်ယၟုမြဟ်အိုတ် ဒှ်ရုပ်မၞုံလဒေါဝ် [[Moses (Michelangelo)|ရုပ်မဝ်သေတ်]]၊ ဂိုဟ်ဂှ် အာစိုပ်ဒတုဲ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၁၆၊၊&lt;ref name=Bartz134/&gt; ရုပ်တၞဟ်တအ်ဂှ် ရုပ်ၜါ မကော်စ ရုပ်''[[Rebellious Slave]]'' ကဵု ရုပ်''[[Dying Slave]]''၊ ရုပ်တအ်ဂှ် လၟုဟ် နွံပ္ဍဲတိုက်ထ္ၜးပြင်သေတ် [[Louvre Museum|လဝ်ရာ]]၊၊&lt;ref name=Goldcheider14/&gt;

ပ္ဍဲအခိင်တုပ်ပ်ဂှ်ရ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဓဇက်ဗီု သၠဖ္ဍာန် ဂၠံတိုက်သိသတိုင်([[Sistine Chapel]])၊ ညးတေအ် ဒးကေတ်အခိင် ပွိုင် ပန်သၞာံ ဂွံဓဇက်ရုပ်ဂှ်တုဲ (၁၅၀၈-၁၅၁၂)၊၊&lt;ref name=Bartz134&gt;Bartz and König, p. 134&lt;/ref&gt; ကာလမတုပ်လဝ်စိုတ် ပ္ဍဲပရေင်ကမၠောန် ကုမိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဂှ် ညးကဵု ဓဇက်ရုပ် ဗီုကွးသာဝက (၁၂) (Twelve Apostles) ပ္ဍဲကဵုဒၞာဲဒယိုင်ပိကၠင် မထံက်လဝ် သၠဖ္ဍာန်ဂှ်တုဲ သၟေဟ်တအ်ဂှ် ညးတေအ် ဒးကၠောန်ရုပ်ပါန်ပုတ်ရ၊၊&lt;ref name= Goldscheider12&gt;Goldscheider, pp. 12–14&lt;/ref&gt; မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် အာတ်မိက် သၟိင်သင်ပုပ် ဂျုလိယုတ် (Pope Julius) သွက်ဂွံကဵုအခေါင်ကၠောန် ဗွဲမဗၠးၜး အတိုင်ပၟိက်စိုတ်ညးတေအ် မၞုံကဵုဗီုပြင် တၟေင်င်တၟဟ်ဟ် မဒုင်သဇိုင် ကုပရူ မနိမိတ်ဗဒှ် ([[Genesis creation story|Creation]]) ပရူညးဒတန်ကဝ် ([[Fall of Man]])၊ ဂတိပါင် နာဲဟံင်ပြာ် နူပရောဗက်(Promise of Salvation through the prophets) ကေုာံ နာဲယေသှုခရေတ် ([[genealogy of Christ]])ရ၊၊ ရုပ်တအ်ဂှ် မဒှ်ရုပ် ပ္ဍဲဘာကျာ်ကာတ္တလေတ်တအ် မလေပ်ဓဇက် ကၠောန်စဂၠိုင် သီုဖအိုတ်ရ၊၊&lt;ref name= Goldscheider12/&gt;

သမၠဲဂအာင် သၠဖ္ဍာန်သီုဖအိုတ်ဂှ် နွံ ၅၀၀ မဳတာပန်ကၠင်ပြင်င်&lt;ref&gt;Bartz and König, p. 43&lt;/ref&gt; တုဲ သီုဖအိုတ် ရုပ်နွံ ၃၀၀ ပြင်ရ၊၊&lt;ref name= Goldscheider12/&gt;  လဒေါဝ်သၠဖ္ဍာန်ဂှ် ပါ်လဝ်ဒစိတ်အခန် မဓဇက်လဝ် ပရူနူကဵု လိက်သၠပတ်ပထမကဝ်([[Book of Genesis]])၊ မပါ်လဝ် နကဵုပိဂကောံ မတွဟ်ဂး ဗီုကျာ်ထာဝရ မနိမိတ်ဗဒှ်ဂၠးတိ၊ ဗီုကျာ်ထာဝရ နိမိတ်ဗဒှ် ကောန်မၞိဟ် ကေုာံ ဗီုညးတအ် မဒုင်ကေတ် ကရုဏာ နူကျာ်၊ ကေုာံ လက္ကရဴအိုတ်ဂှ် ဗီုဍုင်လိုက်ကောန်မၞိဟ် ဗီုရုပ် နဝ်ဨ ([[Noah]]) ကဵု ကောန်ဇာတ်ညးရ၊၊ ပ္ဍဲကဵုဒၞာဲတိုင် မထံက်ပခိုင်လဝ် သၠဖ္ဍာန်ဂှ် ဓဇက်လဝ်ရုပ်မၞိဟ်တြုဟ်မၞိဟ်ဗြဴ ၁၂ မကဵုဒၟံင်ပျးဒိုဟ် ဒဒှ်ရ နာဲယေသှု ကြက်ပြာပ်ကၠုင်ရောင်၊ ရုပ်ပရဝ်ဖေက် ဣသရေလ ထပှ်တၠ၊ ကေုာံ ရုပ်ဒေဝတဴဂရိတ် ခေတ်တြေံထပှ် ([[Sibyl]])၊၊.&lt;ref name= Goldscheider12/&gt; ရုပ်ယၟုမြဟ်အိုတ် ပ္ဍဲရုပ်ပါန်ခဳသၠဖ္ဍာန်ဏအ်ဂှ် ဒှ်ဗီုရုပ် မနိမိတ်ဗဒှ် အာဍာမ် (အာဍာမ် ကဵု ဨဝ)([[The Creation of Adam]]) , [[Adam and Eve]]) ပ္ဍဲကဵု ကၠအ်ပ္ကဴဨဍေန် ([[Garden of Eden]])၊ ဗီုဍာ်ဇၞော် ([[Deluge myth|Deluge]])၊ ဗီုပရောဖေက် ယေရမိ (Prophet [[Jeremiah]])၊ ကေုာံ ဗီု ရုပ်[[Cumaean Sibyl]] တအ်ရ၊၊

===ဖလဝ်ရေန် သၟဝ်သၟိင်သင်ပုပ် မေဒိစိ ၁၅၁၃ - တမ်သၞာံ ၁၅၃၄===
[[ဝှာင်:'Moses' by Michelangelo JBU140.jpg|thumb|upright=1.15|left|''[[Moses (Michelangelo)|ရုပ်မဝ်သေ (Moses)]]'' သွက် [[ဂိုဟ်ဇွ သၟိင်သင်ဂျူလဳယသ် ဒုတိယ (Pope Julius II)]]]]
ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၁၃ ဂှ် သၟိင်သင်ပုပ် ဂျူလဳယုသ် စဴအာသွဝ်တုဲ ကောန်ဒုတိယ Lorenzo dei Medici ဂွံဒုင်ခပတိုန် နဒဒှ်သၟိင်သင်ပုပ် မဂွံဒုင်ယၟု သၟိင်သင်ပုပ်လေအဝ် [[Pope Leo X]] ရ၊၊&lt;ref name=Bartz134/&gt; သၟိင်သင်ပုပ်လေအဝ် လိင် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် သွက်ဂွံကလေင်သြိုင် [[Basilica of San Lorenzo, Florence|ဘာကျာ် သင်လဝ်ရေန်ဇြဝ် ပ္ဍဲဍုင်ဖလဝ်ရေန် Basilica of San Lorenzo in Florence]] တုဲ ကဵုကယျိုင်ပယျေဝ် နကဵုရုပ်ပါန်တၟအ်ဂမၠိုင်ရ၊၊ ညးတေအ် ဒုင်တဲ ဆဂး စိုတ်ညးတေအ် ဟွံသၠောင်ကွေဟ်ဟ်ရ၊၊ ညးတေအ် ဒးကေတ်အခိင် ပွိုင်ပိသၞာံ သွက်ဓဇက်ဗီုပြင် ကေုာံ ဒးဖန်ဒၞာဲမပ္တိတ်တၟအ်ခၜိုဟ်ဍာ်တၟိရ၊၊  ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၂၀ ဂှ် ကၠာဟွံဂွံ စရပ်ကမၠောန်ဇၞော်ဇၞော်ဏီဂှ် ကမၠောန်ညးတေအ်ဂှ် ဒးဒုင်ပဒေါအ်ထောအ် မွဲတဲဓဝ်ရ၊၊ &lt;ref&gt;Coughlan, pp. 135–36&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၂၀ ဂှ် မေဒိစိ (Medici) ကလေင်ကၠုင် ဇရေင်မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် နကဵုပရေင်ကမၠောန်မွဲရ၊၊ အလန်ဏအ် ညးတေအ် ကလိဂွံကမၠောန် သွက်ဂွံကၠောန်ဂိုဟ် ဂကောံသ္ၚိကၟိန် ပ္ဍဲဘာကျာ်သင်လဝ်ရေန်ဇြဝ် ရ၊၊&lt;ref name=Bartz134/&gt; ဗီုရုပ် ပ္ဍဲကဵုကမၠောန်ဒၞာဲဏအ်ဂှ် ဗွဲမဂၠိုင် သၟာပါန်ကွတ် ပ္ဍဲကဵုအကြာသၞာံ ၁၅၂၀တအ် ကဵု ၁၅၃၀တအ် ပါလုပ် ဗွဲမဂၠိုင်ရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် စကာအရာမပယျေဝ်ဇကုဇကုတုဲ ဖန်ဗဒှ်ကၠောန်လဝ် ဂၠံတိုက် မေဒိသဳ([[Medici Chapel]]) မၞုံကဵု ၝောအ်ဂိုဟ်ဇၞော်မွဲတုဲ ဂိုဟ်သၟတ်ၜါ သွက်ဂကောံသ္ၚိကၟိန် မေဒိသဳ၊ ဂဳလုလာဲနဝ် (Giuliano, Duke of Nemours) ကဵု လဝ်ရေန်သဝ် မဒှ်ကောန်ကၟိန်ညးရ၊၊ ဂိုဟ်ဂှ် သီုကဵု ပစၟတ်သမ္တီ ကုမၞိဟ်ယၟုမြဟ်ကၠာညး [[Lorenzo the Magnificent]] ကဵု ကောညး  Giuliano မဒှ်မၞိဟ်မတိုပ်လဝ် ဟွံသ္ၚောဲကုဂိုဟ်ဂှ်ရ၊၊ ပ္ဍဲဂိုဟ်ဂှ် နွံကဵုပဋိမာရုပ်ၜါ မပစၞး [[Night (Michelangelo)|အခိင်ဗတံ (Night)]] ကေုာံ [[Day (Michelangelo)|အခိင်တ္ၚဲ (Day)]]၊ ကေုာံ [[Dusk (Michelangelo)|ဒမၠု (Dusk)]] ကေုာံ [[Dawn (Michelangelo)|အရှိုဏ် (Dawn)]]ရ၊၊ ပ္ဍဲဂၠံတိုက်ဂှ် သီုနွံကဵု ရုပ် မေဒိသဳ မဒေါန်နာ (Michelangelo's ''Medici Madonna'')ရ၊၊ &lt;ref&gt;Goldscheider, pp. 17–18&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲသၞာံ ၁၉၇၆ ဂှ် ဂွံတီကေတ် ကာပၞုက် ဒဒှ်ရ ဂၠံတိုက်ဂှ် မွဲဒၞာဲကေုာံမွဲဒၞာဲ ဆက်စၠောအ်လဝ်ဂှ် ဓဇက်ချူလဝ် ပ္ဍဲဂၠံတိုက်ဂှ်ရ၊၊&lt;ref&gt;[http://www.florentine-society.ru/Medici_Chapel_Mysteries.htm Peter Barenboim, Sergey Shiyan, ''Michelangelo: Mysteries of Medici Chapel'', SLOVO, Moscow, 2006]. {{ISBN|5-85050-825-2}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Peter Barenboim, &quot;Michelangelo Drawings – Key to the Medici Chapel Interpretation&quot;, Moscow, Letny Sad, 2006, {{ISBN|5-98856-016-4}}&lt;/ref&gt;

သၟိင်သင်ပုပ် လဳအဝ် မရနုက်ကဵုစှ် စဴအာသွဝ် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၂၁ တုဲ သၟိင်သင်တၟိ မၞုံကဵုစဳပၞောန်မတေင်ဂြတ် အေန်ဒရာင် မရနုက်ကဵု တြဴ [[Pope Adrian VI|(Adrian VI)]] တိုန်ဒှ် သၟိင်သင်ရ၊၊ ကောန်မေန်ညး Giulio Medici ဂှ် ဂွံခပတိုန် နဒဒှ် ကျာ်ဇၞော်ရ၊၊ [[Pope Clement VII]].&lt;ref&gt;Coughlan, pp. 151–52&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၂၄ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကလိဂွံကမၠောန် သွက်ဂွံဓဇက်ဗီုပြင်တိုက် နူကဵုသၟိင်သင် သွက်ဂွံသြိုင် တိုက်ဗွဟ်လိက် [[Laurentian Library]] ပ္ဍဲဘာကျာ် သင်လဝ်ရေန်ဇြဝ် (San Lorenzo's Church)ရ၊၊&lt;ref name=Bartz134/&gt; ဍေဟ်ဓဇက်ဗီုပြင် သွက်ဒၞာဲတိုက် တိုက်ဗွဟ်လိက်ကီု သီုကဵု ဒၞာဲမဒုင်စမုက် (vestibule)ရ၊၊ တိုက်ဗွဟ်လိက်ဂှ် စိုပ်သၞာံ ၁၅၇၁ မှ ဂွံစိုပ်ဒတုဲတုဲ ဒၞာဲမဒုင်စမုက်ဂှ် စဵုကဵုသၞာံ ၁၉၀၄ ဂှ် ဟွံတုဲဒှ်ရ၊၊&lt;ref&gt;Bartz and König, p. 87&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၂၇ ကောန်ဍုင်ဖလဝ်ရေန်တအ် ဖျေဟ်ထောအ် မေဒိသဳတုဲ ကလေင်ဒက်ပတန် ဍုင်ဗၠးၜးပၠန်ရ၊၊ ကၟာင်ဍုင်ဂှ် ကၠောန်ဗဒှ်ပတိုန်ရ၊၊ တုဲပၠန် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် လုပ်ကၠောန် သွက်ဍုင်ဖလဝ်ရေန် မဒှ်ဍုင်ညးတေအ်မဆာန်ဂှ် နူကဵုသၞာံ ၁၅၂၈ စဵုကဵု ၁၅၂၉ ရ၊၊ ဆဂး ဍုင်ဂှ် ကလေင်ကျအာပၠန် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၃၀ တုဲ အဝဵုမေဒိသဳ ကလေင်ဒက်ပ္တန် ပ္ဍဲဖလဝ်ရေန်ပၠန်ရ၊၊&lt;ref name=Bartz134/&gt; မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဟွံဒးစိုတ် သၟိင်စဍုင်တၟိ Alessandro Medici ဂှ်ရ၊၊ ဟိုတ်ဂှ်တုဲ မကဵုအန္တရာဲ ကုလမျီုဇကုမာန်ရောဂးတုဲ ညးပြံင်အာမံင် ရဝ်မ တုဲ ကမၠောန်အဃောညးမသြိုင်ဒၟံင် ဂၠံတိုက်မေဒိသဳ (Medici chapel) ကဵု တိုက်ဗွဟ်လိက် (Laurentian Library)ဂှ် သီုဟွံတုဲ ဗလးစွံလဝ် အတိုင်ဂှ်ရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ပံင်တောဲ ကုရဲပၠန်ဂတး မဒစဵုဒစး သၞောတ်မေဒိသဳ ရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် စိုပ်ရဝ်မတုဲ ကျာ်ဇၞော်သၟိင်သင်ပုဟ် ကဵုကမၠောန် ကုညးတေအ် သွက်ဂွံကၠောန် ဂိုဟ်သၟိင်ပုပ် ဂျူလဳယုသ် (Pope Julius)ရ၊၊&lt;ref&gt;Coughlan, pp. 159–61&lt;/ref&gt;

===ရဝ်မ ၁၅၃၄ - ၁၅၄၆===
[[ဝှာင်:Last Judgement by Michelangelo.jpg|thumb|upright=1.25|''[[The Last Judgment (Michelangelo)|The Last Judgement]]'' (1534–1541)]]
ပ္ဍဲရဝ်မ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မံင်ဗဒါဲဘာကျာ် [[Santa Maria di Loreto (Rome)|သာန်တာ မာရိယျာ ဒဳ လဝ်ရေတဝ် (Santa Maria di Loreto)]]ရ၊၊ ပ္ဍဲအခိင်ဂှ် ညးတေအ် ဂွံစုက်လုက် ကုအစာကဗျ ဝိတ်တဝ်ရိယျာ ကဝ်လောန်နာ ([[Vittoria Colonna]]) မဒှ်အမာတ်ဗြဴ နူကဵုဍုင်[[Pescara]] မဒှ်မၞိဟ် ရဲမိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မကြပ်အိုတ် စဵုကဵု အမာတ်ဗြဴဂှ် စုတိ ပ္ဍဲကဵုသၞာံ ၁၅၄၇ ရ၊၊&lt;ref name=&quot;A. Condivi p. 103&quot;&gt;A. Condivi (ed. Hellmut Wohl), ''The Life of Michelangelo'', p. 103, Phaidon, 1976.&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၃၄ သၟိင်သင်ပုပ် [[Pope Clement VII]] ကဵုကမၠောန် ကုမိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် သွက်ဂွံဓဇက်ရုပ် ''[[The Last Judgment (Michelangelo)|တ္ၚဲမစဳရေင်သၞောဝ် လက္ကရဴအိုတ် (The Last Judgement)]]'' ပ္ဍဲလတူဗဒင် သ္ၚိကျာ် ပ္ဍဲဂၠံတိုက် သိသတိုင် ရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် စဓဇက်ရုပ်ဂှ် နူသၞာံ ၁၅၃၄ ဂွံတုဲဒှ်ဂှ် စိုပ်သၞာံ ၁၅၄၁ ရ၊၊&lt;ref name=Bartz134/&gt; ရုပ်ဂှ် ဒှ်ရုပ် ဗီုရုပ်နာဲခရေတ် မကလေင်ကၠုင် အလန်ဒုတိယတုဲ မစဳရေင်သၞောဝ် ကုဝိညာဏ်ဂမၠိုင် မၞိဟ်လဵု မဂွံအခေါင်အာ ဌာန်ကျာ်ဂမျိုင် (ဍုင်သွဝ်)၊ ညးလဵုဒးစှ်ေနရက်ရ၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဟွံဓဇက်ချူ ရုပ်နာဲယေသှု ဗီုကဵုအစာပါန်ကွတ်တၞဟ်တအ် မဓဇက်ချူကၠုင်လဝ်ရ၊၊ ညးတေအ် ဓဇက်လဝ် ရုပ်နာဲယေသှု နဒဒှ်မၞိဟ်မကြံင်မ္ၚုဟ်မွဲ မၞုံကဵုခန္ဓကာလ မပေင်တဴကဵု နကဵုဗလ၊ အဝဲသၟတ်၊ သော်မုင်ဟွံမဲ ကေုာံ ဟွံမဲကုဗွိုက်လတက်ရ၊၊&lt;ref name=Bartz100/&gt; ကွးသာဝကဂမၠိုင် ဗွူဗိုင်လဝ် နာဲယေသှုရ၊၊ ပၞောဝ်ကွးသာဝကဂမၠိုင်ဂှ် ကွးသာဝက သင်ၜါသဝ်လဝ်မေဝ်([[Saint Bartholomew]])ဂှ် ရပ်ဂေက်လဝ် စၞာံအလဵုဇကု မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မတကဲဒၟံင်ရ၊၊ ဇွဂမၠိုင် ဓလိုက်ကတဵု နူတိတုဲ ကဠင်ဒၟံင်အမိင် ဂွံတိုန် သွဝ်ဟာ ဒးစှ်ေနရက်ဟာရ၊၊&lt;ref name=Bartz100&gt;Bartz and König, pp. 100–02&lt;/ref&gt;

ကာလရုပ်ဂှ် အာစိုပ်ဒတုဲဂှ် ဒဒှ်ရ ဗီုပဋိမာရုပ် နာဲယေသှု ကေုာံ မိကျာ်ဂန်မာရိ မဟွံမဲ ကုဗွိုက်လတက်ဂှ် ဒှ်အရာမရုန်မဵု ဓလေခ္ဍံင် လတူဘာသာဂးတုဲ ကာရ်ဒိနေလ် ကာရဖါ [[Pope Paul IV|Cardinal Carafa]] ကေုာံ လကျာ်ဇၞော် သေရ်နိနိ(Monsignor Sernini) ([[Mantua]]'s ambassador) အာဂရင်ဗ္တီ သၟိင်သင် ညံင်ကဵုဇိုင်ပလီု ဟွံသေင်မ္ဂး ကဵုဓရုပ်ဂြောပ်ထောအ် ရုပ်လိင်အင်္ဂဇာတ်တအ်ရ၊၊ ဆဂး သၟိင်သင် ဟွံဒုင်တဲ၊ ညးကဵုစွံအတိုင်ဂှ်ရ၊၊ စိုပ်သၞာံ ၁၅၆၄ ကၠာမိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဟွံစုတိက္ဍင်ဂှ် နူကဵု ဂကောံကံင်သဳသၟိင်သင်ဂမၠိုင် ([[Council of Trent]]) ဖျေဟ်သ္ဂုတ်သွာတ် သွက်ဂွံ ဓဇက်ဗဒန်ဂြောပ်ထောအ် ရုပ်လိင်အင်္ဂဇာတ် ပ္ဍဲရုပ်ပါန်ခဳတအ်ဂှ်တုဲ ခပတိုန်ကဵု ကောန်ကွးမိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကဵုကၠောန်ရ၊၊  &lt;ref&gt;Bartz and König, pp. 102, 109&lt;/ref&gt; အတိုင်ဗီုရုပ်တြေံ ဟွံဂွံပလေဝ်လဝ်ဂှ် အစာပါန်ခဳ [[Marcello Venusti]] ဓဇက်လဝ်တုဲ လၟုဟ်ထ္ၜးပျးလဝ် ပ္ဍဲတိုက်ထ္ၜးပျး ([[Museo di Capodimonte|Capodimonte Museum]]) မၞုံပ္ဍဲဍုင် နပလဳ ([[Naples]])ရ၊၊ &lt;ref name=LG19&gt;Goldscheider, pp. 19–20&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲအခိင်ဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကၠောန်ဗဒှ်ပတိုန်လဝ် ကွတ်ဓဇဲ ဗွဲမဂၠိုင်ရ၊၊ ပၞောဝ်တအ်ဂှ် ညးဖျေဟ်ဒဳဇြာင် ဇြပ်သဘင်ဓရ် ([[Capitoline Hill]] မၞုံကဵု သလာတ်မ္ၚး (trapezoid piazza) မကၠောန်ပယျေဝ်လဝ် နကဵု ရုပ်ဗရိုတ်မာကု ([[Marcus Aurelius]])၊၊ ညးဖျေဟ်ဒဳဇြာင် ဘုံလတူ [[Palazzo Farnese]] ကေုာံ အပ္ဍဲဘာကျာ် [[Santa Maria degli Angeli e dei Martiri|သင်တာ မာရိယျာ ဒိဂလိ အာန်ဂေလဳ Santa Maria degli Angeli]]၊ နကဵုအခိုက်ဗီုပြင် အခိုက်ရဝ်မ ခေတ်တမၠာ၊၊ ကမၠောန်ဓဇဲတၞဟ်တအ်ဂှ် မပ္တံကဵု   [[San Giovanni dei Fiorentini]]၊ ဂၠံတိုက် သဖဝ်ဇြာ (the Sforza Chapel (Capella Sforza)) ပ္ဍဲသလာတ် [[Basilica di Santa Maria Maggiore]] ကေုာံ [[Porta Pia]] တအ်ရ၊၊&lt;ref&gt;Goldscheider, pp. 8, 21, 22&lt;/ref&gt;

===ဘာကျာ် သင်ပေတရု (St Peter's Basilica) ၁၅၄၆ - ၁၅၆၄===
[[ဝှာင်:Basilique Saint-Pierre Vatican dome.jpg|left|thumb|The dome of [[St Peter's Basilica]]]]
အဃော မကၠောန်ဒၟံင် ＂တ္ၚဲမစဳရေင်သၞောဝ် လက္ကရဴအိုတ်＂ဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ကလိဂွံကမၠောန် သွက်ဂွံကၠောန် ပ္ဍဲဝါတိကန် (Vatican) တၞဟ်မွဲပၠန်ရ၊၊ သွက်ဂွံဓဇက် ရုပ်ဇၞော်ဇၞော်ၜါ ပ္ဍဲကဵု Cappella Paolina မဒှ်ရုပ် ကွးသာဝကနာဲယေသှု အဓိကၜါဇကု ပ္ဍဲရဝ်မ၊ သင်ပေါလဝ်(''Conversion of Saint Paul'') ကေုာံ ညးမဒးဒုင်ဂစိုတ် သင်ပေတရု (''Crucifixion of Saint Peter'')ရ၊၊ ရုပ်ၜါဝွံလေဝ် ညံင်ရဴရုပ်  ''တ္ၚဲစဳရေင်သၞောဝ် လက္ကရဴအိုတ် Last Judgement''ကီု လုပ်လၟိဟ် ပါန်ကွတ်ကိစ္စဇၞော်ကီုရ၊၊&lt;ref&gt;Bartz and Kŏnig, p. 16&lt;/ref&gt; ရုပ်ၜါဂှ် အာစိုပ်ဒတုဲ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၅၀၊၊ ပ္ဍဲသၞာံဂှ်ရ [[Giorgio Vasari]] ပ္တိတ်လိက် ဝင်ပူဂိုလ်ဂမၠိုင် ''[[Lives of the Most Eminent Painters, Sculptors, and Architects|Vita]]'' သီုကဵု ပရူမိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ရ၊၊&lt;ref&gt;Ilan Rachum, ''The Renaissance, an Illustrated Encyclopedia'', Octopus (1979) ISBN|0-7064-0857-8&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၄၆ ဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဂွံဒုင်ခပတိုန် နဒဒှ် အစာဓဇဲ ဘာကျာ်သင်ပေတရု ([[St. Peter's Basilica]]) မဒှ်ဘာကျာ် သၟိင်သင်ပုပ် မပဒတဴ ပ္ဍဲဍုင်ရဝ်မ ရ၊၊&lt;ref name=Bartz134/&gt; အစဳအဇန် မသြိုင်ခၞံ ဘာကျာ်ဗသဳလဳကာ မဖျေဟ်ဖန်လဝ် နူကဵု ၄ ဗွဝ်ကၠံဂှ် နူကဵုသၞာံ ၁၅၀၆ ဂှ် စဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက်ရ၊၊ ဒဳဇြာင်ဘာဂှ် [[Bramante]]ဒှ်မၞိဟ် မဖျေဟ်လဝ်ရ၊၊ ကၠောန်ဂွံ ကြပ်ပေင် မသုန်စှ်ောသၞာံရ၊၊ မၞိဟ်ကၠောန်ပြံင်လှာဲမ္ဂး အစဳအဇန်ဒဳဇြာင်လေဝ် ပြံင်ဗက်အာ ညိညကီုရ၊၊ ကၠောန်ဂွံလေဝ် ဆညိညဓဝ်ရ၊၊ စၞးဂှ် ညးပအပ်ကဵု မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် သွက်ဂွံဆက်ကၠောန်ရ၊၊ ညးတေအ် ဆက်ကၠောန်အာ အတိုင် Bramante မဖျေဟ်လဝ် ဗီုတြေံဂှ်တုဲ ပ္ဍဲဒၞာဲလဒေါဝ်ဘာကျာ် မဒှ်ဒၞာဲဂိုဟ်ဂှ် ဒှ်လညာတ်ဒဳဇြာင် ညးတေအ်ရ၊၊&lt;ref&gt;Gardner, pp. 480–81&lt;/ref&gt; ဆဂး ဒၞာဲဂိုဟ် (The dome)ဂှ် ညးတေအ် စုတိအာတုဲလေဝ် ဟွံအာစိုပ်ဒတုဲ၊ ဒးပအပ်ကဵု[[Banister Fletcher]] ကဵုဆက်ကၠောန်ရ၊၊ ဒၞာဲဂိုဟ်ဂှ် ဂွံစၟတ်သမ္တီ &quot; အရာမခၞံဗဒှ် ခေတ်ရေနာရှင် ဇၞော်ခိုဟ်အိုတ် (the greatest creation of the Renaissance) ရ&quot;၊၊&lt;ref&gt;Banister Fletcher, 17th ed. p. 719&lt;/ref&gt;

ပရေင်သြိုင်ခၞံ ဘာကျာ်သင်ပေတရု အဃောအသိင်မခိုဟ်ဒၟံင် ဒှ်ကၠုင်ဓဝိင် ပ္ဍဲအခိင် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မဂျိုင်ဒၟံင်လမျီုဂှ် ဒၞာဲဂိုဟ်ဂှ် တုဲမာန်ညိဟာရ၊၊ ဆဂး ဒၞာဲသဇိုင် ကေုာံ ဘုံသၟဝ်ဂှ် အာစိုပ်ဒတုဲတုဲရမ္ဂး သၟေဟ်လတူဂှ် သွက်ဂွံပတုဲဂှ် ဟွံဒးဇြိုင်စိုတ်ရ၊ ဒဳဇြာင်လေဝ် ပလေဝ်ထောအ် ဟွံဂွံရ၊၊ 

ပ္ဍဲဂိတု ဒဳဇြေန်ပါ ၇၊ ၂၀၀၇ ဂွံဂၠာဲဆဵုကေတ် ရုပ်ဗီုမဓဇက်လဝ် ဂိုဟ်သင်ပေတရု မဒှ်အရာ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မဓဇက်လဝ် လက္ကရဴအိုတ် ကၠာညးတေအ် ဟွံဂွံချိုတ် ဒှ်မာန်ရ၊၊
ဒဳဇြာင်ဂှ် ခိုဟ်သောင်ကၠးကွေဟ်ရ၊၊ &lt;ref&gt;http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7133116.stm |title=Michelangelo 'last sketch' found |publisher=BBC News   |date=7 December 2007|accessdate=9 February 2009&lt;/ref&gt;

==ဘဝ ပူဂိုလ်==
[[ဝှာင်:Michelangelo, ignudo 01.jpg|thumb|''[[Sistine Chapel ceiling#Ignudi|Ignudo]]'' fresco from 1509 on the [[Sistine Chapel]] ceiling]]
[[ဝှာင်:Michael Angelus Pictor - Francisco de Holanda (Álbum dos Desenhos das Antigualhas).png|thumb|Michelangelo, drawn from sight by [[Francisco de Holanda]] in the late 1530s.]]

===ကွေတ်ပတှ်ေ===
မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဂှ် ဒှ်မၞိဟ်မပတှ်ေ ဘာသာခရေတ်ယာန် ကာတ္တလေတ်မွဲ မလျိုင်ပတှ်ေ စဵုကဵုလအိတ်လမျီုရ၊၊ &lt;ref&gt;Crucifixion by Michelangelo, a drawing in black chalk |url=https://www.britishmuseum.org/explore/online_tours/europe/michelangelos_drawings/crucifixion_by_michelangelo,_a.aspx |work=[[The British Museum]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20151015050539/http://www.britishmuseum.org/explore/online_tours/europe/michelangelos_drawings/crucifixion_by_michelangelo,_a.aspx |archive-date=15 October 2015 |access-date=24 October 2018&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲကဗျညး သီုကဵုပိုဒ် ဗွဲသၟဝ်ဝွံ မစၟတ်သမ္တီလဝ် ကဗျပိုဒ် ၂၈၅ (မချူလဝ် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၅၄);

''&quot;Neither painting nor sculpture will be able any longer to calm my soul, now turned toward that divine love that opened his arms on the cross to take us in.&quot;''&lt;ref&gt;https://arthum.college.columbia.edu/sites/default/files/PDFs/arthum_michel_reader.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191106173445/https://arthum.college.columbia.edu/sites/default/files/PDFs/arthum_michel_reader.pdf |date=2019-11-06 }} |title=Michelangelo, Selected Poems |format=PDF |access-date=24 October 2018 |page=20 |work=[[Columbia University]]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.michelangelo-gallery.com/poems.aspx {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230409215851/https://www.michelangelo-gallery.com/poems.aspx |date=2023-04-09 }} |title=Michelangelo's Poetry |translator-first=H.W. |translator-last=Longfellow |work=Michelangelo Gallery |publisher=Studio of the South |access-date=24 October 2018&lt;/ref&gt;

''＂ဓဇက်ရုပ်ကီု သီုကဵု ပုတ်ပဋိမာ သီုၜါ ဗၜိုဟ်ကဵု ဟွံမာန် ဝိညာဏ်အဲ၊ လၟုဟ် လၟောဝ်အာ ဇရေင်နာဲရုံလောဟ်သာဇန် မပံက်ပလးလဝ်တဲ ပ္ဍဲတိုင်မဒေင် ကော်ဘိက်ပြာပ်လုပ်ဇရေင်၊၊＂''

===ဝါသနာ ပူဂိုလ်===
မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဂှ် ဒှ်မၞိဟ်ခအေတ်မွဲ၊ ညးတေအ် ကေင်ဟီုလဝ် ကဵု[[Ascanio Condivi]]: &quot;ၜိုတ်လဵုအဲလောဲလောဲရ၊ အဲမံင်အာ ဗီုမၞိဟ်ဝါတ်ဝါတ်မွဲ တွဵုရ၊၊&quot;&lt;ref name=CondiviLOM106&gt;Condivi, ''The Life of Michelangelo'', p. 106.&lt;/ref&gt; Condivi လဴ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဂှ် ဒှ်မၞိဟ် စိုတ်ဟွံဇၞော် ကဵုစၞစသုင်၊ ညးတေအ်စ သုင် ညံင်ဂွံဂျိုင်ရ၊၊ ညးတေအ် ဟွံစ ညံင်ဂွံဒုင်စရှ်သာဘဝရ၊၊&quot;&lt;ref name=CondiviLOM106/&gt; တုဲပၠန် ပလောအ်၊ ဒၞပ်တအ်ပၠန်လေဝ် လတက်ဒၟံင် ဆအ်ဒၟံင် မွဲဂှ်ရ၊၊&quot;&lt;ref name=CondiviLOM106/&gt; မၞိဟ်မချူ အတ္ထုပ္ပတ္တိ ညးတေအ် [[Paolo Giovio]] ဟီု၊ &quot;သဘာဝ အခိုက်အလိုက် ညးတေအ်ဂှ် ဒှ်မၞိဟ်မကြံင်မ္ၚုဟ် ရိုင်ဇိုင်မွဲတုဲ၊ အၚောပ်ဝါသနာညးလေဝ် ကဆံင်သဝ် ပရေအ် စဵုကဵု ပတှ်ေကေတ် ဟွံမာန်ရ၊၊ ကွးလဵုလေဝ် ဂွံဗက်လက္ကရဴညးတေအ် ဟွံမဲရ၊၊&quot;&lt;ref&gt;Paola Barocchi (ed.) ''Scritti d'arte del cinquecento'', Milan, 1971; vol. I p. 10.&lt;/ref&gt; ညးတေအ်ဂှ် ဒှ်မၞိဟ်မနှဲမွဲတုဲ ဟွံမိက်ပံင်ကဵု မၞိဟ်တၞဟ်မွဲရ၊၊&lt;ref name=&quot;Condivi&quot;&gt;Condivi, p. 102.&lt;/ref&gt;

===ပွံင် ကေုာံ ကဗျ===
ပရူ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် နွံကဵုပွံင် နကဵုခန္ဓကာယ ဂွံတီချိုတ်တ်ပၠိုတ်တ်ဂှ် ဟွံလောဲသွာရ၊၊ မၞိဟ်ချူ အတ္ထုပ္ပတ္တိညး([[Ascanio Condivi|Condivi]] ချူလဝ် ဒဒှ်ရ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဂှ် တုပ်ညံင် ခမဳမအေင်ဝေင်ပါဲ မွဲရ၊၊&lt;ref&gt;Hughes, Anthony, &quot;Michelangelo&quot;, p. 326. Phaidon, 1997.&lt;/ref&gt; ဆဂး ပရေင်လိင်သဘာဝညးတေအ် (the nature of his sexuality)ဂှ် မံက်ထ္ၜးဒၟံင် ပ္ဍဲကဗျညးတေအ်ရ၊၊&lt;ref&gt;Scigliano, Eric: [http://books.simonandschuster.ca/9780743254779 &quot;Michelangelo's Mountain; The Quest for Perfection in the Marble Quarries of Carrara&quot;] https://web.archive.org/web/20090630155910/http://books.simonandschuster.ca/9780743254779 |date=30 June 2009, Simon and Schuster, 2005. Retrieved 27 January 2007&lt;/ref&gt; ညးချူကဗျ သီုဖအိုတ် ပိကၠံဒွက်/ပိုဒ် ပြင်ရ[[wikt:madrigal|madrigals]]၊၊ ပ္ဍဲဒၞာဲမဂၠိင်အိုတ်ဂှ် ဗၟံက်ထ္ၜးလဝ် ပရေင်သကအ်သ္ဍိုက်ဆာန်ညးတေအ် ကုသၟတ်တြုဟ် တောမ်မသဝ် ဒါဲ ကဝါလာဲရဳ ([[Tommaso dei Cavalieri]]) (c.&amp;nbsp;1509–1587)၊၊ အခိင် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် မဆဵုကုတောမ်မသဝ် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၃၂ ဂှ် တောမ်မသဝ် ကလိဂွံ အာယုက် ၂၃ သၞာံ၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ်ဂှ် အာယုက် ၅၄ သၞာံရ၊၊ ကဗျဝွံ ဒှ်ကဗျ မၞိဟ်တြုဟ်မွဲ မချူလဝ် ပရူသ္ဍိုက်ဆာန် လတူမၞိဟ်တြုဟ်မွဲ ဂၠိင်အိုတ်ရ၊၊ 

{|

|-

|&lt;poem&gt;

:''I feel as lit by fire a cold countenance''

:''That burns me from afar and keeps itself ice-chill;''

:''A strength I feel two shapely arms to fill''

:''Which without motion moves every balance.''&lt;/poem&gt;

::— (Michael Sullivan, translation)

|}

ကဝါလာဲရဳ ကလေင်ချူ &quot; အဲကဵုဂတိပါင် သွက်ကလေင်ကဵု ဓဝ်ဆာန်နာဲ၊၊ အဲမွဲလှ်ေလေဝ် ဟွံကေင်ဆာန်လဝ် မၞိဟ်မွဲမွဲ ဗီုအဲမဆာန် နာဲရ၊၊ လတူညးလဵုမွဲလေဝ် အဲဟွံမိက်ဂွံဒှ် သကအ်ရဲ ဗီုအဲမိက်ဂွံဒှ် သကအ်ရဲ ကုနာဲရ၊၊&quot; ကဝါလာဲရဳ သ္ဍိုက်ဆာန် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် စဵုကဵု ညးတေအ် စုတိရ၊၊&lt;ref name=&quot;Hughes, Anthony p. 326&quot;&gt;Hughes, Anthony: &quot;Michelangelo&quot;, p. 326. Phaidon, 1997.&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၄၂ ဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် စုက်ကဵု[[Cecchino dei Bracci]] ဆဂး ဂွံစုက်လုက် မွဲသၞာံတုဲ စုတိအာရ၊၊ သွက်မၞိဟ်ဏအ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ချူကဗျ ၄၈၊၊ မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဒုင်သဇိုင် ပၠောပ်အာရီု ကုညးတေအ်တုဲ ချူဇန်လဝ်ကဗျ ကေုာံ ကၠောန်ပ္တိတ် ရုပ်ဂမၠိုင်နွံရ၊၊ မၞိဟ်မဝ်ဒါညးတေအ်[[Febo di Poggio]] အာတ်လှာဲ ဟိုတ်နူမဒုင်သဇိုင် ပၠောပ်အာရီု ကုဍေဟ်တုဲ မချူလဝ် ကဗျပရေင်ဆာန်ဂမၠိုင်ရ၊၊ မၞိဟ်မဝ်ဒါ[[Gherardo Perini]] ဂှ် ကၠတ်ဏာဒြပ်ညးတေအ် သီုဂဝဂလေအ် ဟွံမဲရ၊၊&lt;ref name=&quot;Hughes, Anthony p. 326&quot;/&gt;

ဘဝ ပ္ဍဲလပါ်ကၞောတ်ဂှ် မိရှေလ်အေန်ဂျလဝ် ဒးစိုတ်သ္ဍိုက်ဆာန်အာ ညးချူကဗျ ညးဗြဴမၞုံယၟု [[Vittoria Colonna]] ပ္ဍဲအခိင်ညးတေအ် မပဒတဴ ပ္ဍဲရဝ်မ အကြာသၞာံ ၁၅၃၆ ဟွံသေင်မ္ဂး ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၃၈၊ ပ္ဍဲအခိင်ဂှ် ညးဗြဴဂှ် ကလိဂွံအာယုက် ၜိုတ် ၄၀ ဗဒါဲ ၅၀ ရ၊၊ ညးတအ် ချူဇန်ကဗျ ကုရေင်သကအ်တုဲ ညးတအ် နွံအဆက်အစပ် ရေင်သကအ် စဵုကဵုမၞိဟ်ဗြဴဂှ် စုတိရ၊၊&lt;ref&gt;Vittoria Colonna, Sonnets for Michelangelo. A Bilingual Edition edited and translated by Abigail Brundin, The University of Chicago Press 2005.ISBN|0-226-11392-2, p. 29.&lt;/ref&gt;

==ကမၠောန် ပါန်ကွတ်==


===မက်ဒဝ်နာ ကေုာံ ကောန်===
&lt;gallery widths=&quot;200px&quot; heights=&quot;200px&quot; perrow=&quot;4&quot; &gt;
Buonarotti-scala.jpg|The ''[[Madonna of the Steps]]'' (1490–92)
Taddei Tondo.JPG|The ''Taddei Tondo'' (1502)
Madonna michelangelo1.jpg|[[Madonna of Bruges|''Madonna and Child'']]. Bruges, Belgium (1504)
Michelangelo- Tondo Doni - tone corrected.jpg|The ''[[Doni Tondo]]'' (1504–06)
&lt;/gallery&gt;

===ရုပ်မၞိဟ်တြုဟ် ===
&lt;gallery widths=&quot;200px&quot; heights=&quot;200px&quot; perrow=&quot;4&quot;&gt;
Autori vari, arca di san domenico, angelo reggicandelabro di michelangelo, 1494, 01.jpg|Angel by Michelangelo, early work (1494–95)
Michelangelo Bacchus.jpg|''Bacchus'' by Michelangelo, early work (1496–97)
Dying slave Louvre MR 1590.jpg|''Dying slave'', [[Louvre]] (1513)
Michelangelo - Atlas.jpg|''Bound slave'', known as ''Atlas'' (1530–34)
&lt;/gallery&gt;

===သၠဖ္ဍာန် ဂၠံတိုက် သိသတိုင်===
[[ဝှာင်:CAPPELLA SISTINA Ceiling.jpg|thumb|upright=4.5|left|''The Sistine Chapel Ceiling'' (1508–12)]]
&lt;gallery widths=&quot;200px&quot; heights=&quot;200px&quot; perrow=&quot;4&quot;&gt;
Ivresse de noe.jpg|''The Drunkenness of Noah''
Michelangelo, Deluge 02.jpg|''The Deluge'' (detail)
Creación de Adám.jpg|''[[The Creation of Adam]]''  (1510)
First Day of Creation.jpg|''The First day of Creation''
&lt;/gallery&gt;

&lt;gallery widths=&quot;200px&quot; heights=&quot;200px&quot; perrow=&quot;4&quot;&gt;
Michelangelo libyan.jpg|Studies for ''The Libyan Sibyl''
Michelangelo the libyan.jpg|'' The Libyan Sibyl'' (1511)
'Cumaean Sibyl Sistine Chapel ceiling' by Michelangelo JBU35.jpg|'' The Cumaean Sibyl''
Michelangelo Buonarroti 027.jpg|''The Prophet Jeremiah'' (1511)
'Ignudo' by Michelangelo JBU33.jpg|''Ignudo''
&lt;/gallery&gt;

===ဗီုဖျေဟ် ဗီုပြင်ရုပ်ဂမၠိုင်===

&lt;gallery widths=&quot;200px&quot; heights=&quot;200px&quot; perrow=&quot;4&quot;&gt;

File:Michelangelo, centauromachia, 1492 ca. 01 crop.JPG|''[[Battle of the Centaurs (Michelangelo)|Battle of the Centaurs]]'' (1492)

File:La batalla de Cascina - Sangallo.jpg|Copy of the lost ''[[Battle of Cascina]]'' by [[Bastiano da Sangallo]]

File:Michelangelo, giudizio universale, dettagli 33.jpg|''[[The Last Judgment (Michelangelo)|The Last Judgment]]'', detail of the Redeemed. (see whole image above)

File:Michelangelo, paolina, martirio di san pietro 01.jpg|''[[The Crucifixion of St. Peter (Michelangelo)|The Crucifixion of St. Peter]]''

&lt;/gallery&gt;

===ဓဇဲ===
&lt;gallery widths=&quot;200px&quot; heights=&quot;200px&quot; perrow=&quot;4&quot;&gt;
Biblioteca medicea laurenziana, vestibolo e scala di michelangelo, 07.jpg|The vestibule of the [[Laurentian Library]] has [[Mannerism|Mannerist]] features which challenge the Classical order of Brunelleschi's adjacent church.
CampidoglioEng.jpg|Michelangelo's redesign of the ancient [[Capitoline Hill]] included a complex spiralling pavement with a star at its centre.
L’Architecture de la Renaissance - Fig. 13.PNG|Michelangelo's design for St Peter's is both massive and contained, with the corners between the [[apse|apsidal]] arms of the Greek Cross filled by square projections.
Ortographia Partis Exterioris Templi Divi Petri in Vaticano.jpg|The exterior is surrounded by a [[giant order]] of pilasters supporting a continuous cornice. Four small cupolas cluster around the dome.
&lt;/gallery&gt;

===သၞာံ လက္ကရဴဂမၠိုင်===
&lt;gallery widths=&quot;200px&quot; heights=&quot;200px&quot; perrow=&quot;4&quot;&gt;
Pieta Bandini Opera Duomo Florence n01.jpg|Self-portrait of the artist as Nicodemus
Michelangelo 88th Birthday Medal by Leone Leoni gilt Æ- 19th Century Electrotype, obverse.jpg|Portrait of Michelangelo on a [[medal]] for his 88th birthday by [[Leone Leoni]].
Firenze.Palvecchio.500.Michelangelo2.JPG|''Statue of Victory'' (1534), Palazzo Vecchio, Florence
Pietà per Vittoria Colonna.jpg|The ''Pietà of Vittoria Colonna'' (c. 1540)
Michelangelo pietà rondanini.jpg|The ''[[Rondanini Pietà]]'' (1552–64)
Michelangelo's grave4.jpg|Michelangelo's tomb in the [[Basilica of Santa Croce, Florence]]
&lt;/gallery&gt;

==နိဿဲ==
{{Reflist|30em}}

[[ကဏ္ဍ:ကဏ္ဍအဓိက!]]
[[ကဏ္ဍ:BEHM]]</text>
      <sha1>sf2wh0q5y3n0eolb6eybact8mvkz5g1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဝဳကဳပဳဒဳယာ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>926</id>
    <revision>
      <id>54938</id>
      <parentid>45250</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:54:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54938</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10754" sha1="5q4o516dfyzx0cd7taubnqo79ao0sve" xml:space="preserve">[[File:Wikipedia-logo-v2-mnw.svg|right|150px|ဝဳကဳပဳဒဳယာ]]
'''ဝဳကဳပဳဒဳယာ''' ({{Lang-en|'''Wikipedia'''}})ဝွံ ဒှ် ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ မသက္ကုင္ၚုဟ် ပ္ဍဲ ဝေပ်သာ်မွဲ မပံင်ပ္ကောံချူလဝ် နကုညးလွပ် မရပ်စပ်သုင်စောဲတအ်ရ။ ဝဳကဳပဳဒဳယာဂှ် ဒှ် မုက်လိက်ဝေပ်သာ် မၞိဟ်မဒးစိုတ်ဂၠိုင်အိုတ် သွက်ဂွံနိဿဲလ္ၚတ်ကေတ် ပရူမွဲမွဲ ပ္ဍဲ ဂၠးတိဏအ်ရ။ ပါဲနူဂှ်တုဲ ဒှ် မုက်လိက် ညးမလုပ်ဗှ် ဂၠိုင်အိုတ်ကီုရ။ &lt;ref&gt;[[||Cf.|C]]&lt;span title=&quot;ctx_ver=Z39.88-2004&amp;rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Ajournal&amp;rft.genre=article&amp;rft.jtitle=Time&amp;rft.atitle=Look+Who%27s+Using+Wikipedia&amp;rft.date=2007-05 01&amp;rft.au=Bill+Tancer&amp;rft_id=http%3A%2F%2Fwww.time.com%2Ftime%2Fbusiness%2Farticle%2F0%2C8599%2C1595184%2C00.html&amp;rfr_id=info%3Asid%2Fen.wikipedia.org%3AWikipedia&quot; class=&quot;Z3988&quot;&gt;&lt;/span&gt;[[||Cf.|f.]] Bill Tancer (Global Manager, Hitwise), &quot;Wikipedia, Search and School Homework&quot; Archived March 25, 2012, at the [[||Wayback Machine]]., ''[[||Hitwise]]'', March 1, 2007.&lt;/ref&gt; ဝဳကဳမဳဒဳယာ ဖံင်ဒေယှေန် မဒှ် ဂကောံစေတနာ၊ မတန်တဴဒၟံင် နကုသြန်မဒါန်အထံက်အပင် နူညးဂမၠိုင်ဂှ် ဒှ် ဂကောံမပိုင်ပြဳ ကေုာံ ထံက်ပင်လဝ် ဝဳကဳပဳဒဳယာဝွံရ။ &lt;ref&gt; &quot;Wikimedia pornography row deepens as Wales cedes rights – BBC News&quot;. ''BBC''. May 10, 2010. Retrieved June 28, 2016.&lt;/ref&gt;
[[File:Wikipedia20 Mon Wikipedia.svg|thumb|alt=Wikipedia20 Mon Wikipedia.svg|သင်္ကေတ စၟတ်သမ္တီ ဗပေင် ၂၀ သၞာံ၊ မာံအထက်ကောန်မန် ဓဇက်ကၠောန် စုတ်လဝ် သင်္ကေတ မပစၞး ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်]]
ဗီုအင်္ဂလိက် encyclopedia ဂှ် ဗတ်ဗၟာ ညးကၠာဲလဝ် စွယ်စုံကျမ်း ရ၊၊ ရံင် ကုတၠုင်လအာ ဗတ်ဗၟာဂှ်တုဲ ပြကိုဟ်စုင်လေင် ဗီုဏအ် ကေင်စချူလဝ် နွံကီုရ။ ဆဂး ညးဗွဲကြဴညိ ဗီု ကုနာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ ကာလမလုပ်ဗိုင်ကၠောန် ပ္ဍဲ ကမၠောန်စမ်ၜတ် ဝဳကဳပဳဒဳယာ ဘာသာမန်ဂှ် ညး ပတိုန်ထ္ၜး ဒဒှ်ရ encyclopedia ဂှ် နဘာသာမန် ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ မ္ဂး ကိတ်ညဳ ဂၠိုင်အိုတ်ရ။ ဗိသ္တာဂှ် နူတမ် ဒှ် ဘာသာသံသကြိုတ်မွဲတုဲ မန်ခေတ်တြေံ ဗွဲတၟေင် ပ္ဍဲ လိက်မန်ခေတ်ဗုကာံဂှ် ဂွံဆဵုကေတ်ဂၠိုင်ရ။ အဓိပ္ပါယ် ဗိသ္တာဂှ် မလှဲလး ညံင်ရဴၜဳမှာသၟိတ်တုဲ ဒှ်ကၠုင် ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ မသက္ကုင္ၚုဟ် ရ။

ညးလွပ်တအ်လေဝ်  ဇၟာပ် အခိင်အခါ နာဍဳဟွံခြာ ဗီုညး ကုညး ဖန်ပလေဝ်ဒါန် ချူစုတ်ဒၟံင်တုဲ ဝဳကဳပဳဒဳယာဂှ် ဒှ်ကၠုင် ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ မဍိုက်ပေင်တဴ ကုပရူပရာနာနာမွဲရ။ ပ္ဍဲ ဝဳကဳပဳယာမန်ဝွံလေဝ် ယြဴညးလဵုမွဲ ဟွံဟီု အတိုင်သၞောဝ် မလိက် [[W:Unicode|Unicode]] [[W:Font|Font]] ၅.၂ ဂှ် ဒ္ဂေတ်ဗက်တုဲ ဗှ်ကေတ်မာန်၊ စၠောအ်ချာဲကေတ်မာန်တုဲ သီုချူပတိုန် ဗွဲမဗၠးၜးမာန်ရ။

==ဝင်==
[[File:Jimmy Wales September 2015.jpg|thumb|Jimmy Wales]]
[[File:L Sanger.jpg|thumb|Larry Sanger]]

ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ နဘာသာအင်္ဂလိက် ပ္ဍဲ မုက်ဝေပ်သာ်ဂှ် စကၠောန်ကၠုင် တၟာလအ်ရ၊၊ ဆဂး ဆမွဲကီု ဟွံအံင်ဇၞးရ။ &lt;ref&gt;&quot;The contribution conundrum: Why did Wikipedia succeed while other encyclopedias failed?&quot;. ''Nieman Lab''. Retrieved June 5, 2016.&lt;/ref&gt; ဝဳကဳပဳဒဳယာ စကၠောန်ကၠာအိုတ်ဂှ် နကဵုပရဝ်ဂျက် နုပေဒဳယာ (Nupedia) မဒှ် ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ နကဵုဘာသာအင်္ဂလိက်၊ လိက်ပရေင်တအ်ဂှ် အစာမစိုန်သကီုတအ်ဟေင် မချူတုဲ ကလေင်သ္ၚေဝ်ဂၠေပ်လၟေင်င်ရ။&lt;ref&gt;Kock, N., Jung, Y., &amp; Syn, T. (2016). Wikipedia and e-Collaboration Research: Opportunities and Challenges. (PDF) Archived September 27, 2016, at the [[||Wayback Machine]]. ''International Journal of e-Collaboration'' (IJeC), 12(2), 1–8&lt;/ref&gt; ပရဝ်ဂျက်ဂှ် စဒက်ပ္တန်လဝ် ပ္ဍဲ ဂိတုမာတ် ၉၊ ၂၀၀၀။ Bomis မဒှ် ကမ္မဏဳဝေပ်သာ်ဂှ် ပိုင်ပြဳလဝ်ရ။ မၞိဟ်မဒါန်ပလေဝ်ဂှ် ဒှ် [[ဂျိမ်မဳ ဝေလ် (Jimmy Wales)|ဂျိမ်မဳ ဝေလ်]] (Jimmy Wales) ကု လာရ်ရဳ သန်ဂေရ် (Larry Sanger)။ နုပေဒဳယာ ဂှ် နွံ သၟဝ်လာင်ဇြေန် Nupedia Open Content License ရ။ ဝေလ် ကၠောန်ခၞံပတိုန် ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ ဇၟာပ်မၞိဟ် အခေါင်မလုပ်ဒါန်ပလေဝ်မာန်၊ တုဲ သန်ဂေရ်ဂှ် ဒှ် မၞိဟ်မဖန်ဗဒှ် ဂၠံင်တရဴပဝ်လသဳ စကာ ဝဳကဳ ညံင်တင်ရန်တၟအ်ဂှ် ဂွံဒှ် ကမၠောန်ရ။ &lt;ref&gt;&quot;Wikipedia-l: LinkBacks?&quot;. Retrieved February 20, 2007.&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲဂိတုဇာန်နဝါရဳ ၁၀၊ ၂၀၀၁ ဂှ် သန်ဂေရ် ပ္တိုန်ထ္ၜး ပ္ဍဲ စရင်အဳမေလ် နုပေဒဳယာ သွက်ဂွံ ခၞံဗဒှ် ဝဳကဳ မွဲ နဒဒှ် ပရဝ်ဂျက် သွက် နုပေဒဳယာ ရ။

===ဆက်မိတ်တုဲ ဇၞော်မောဝ်တိုန် ဗွဲမပြဟ်===
Wikipedia.com ကု wikipedia.org ဂှ် စစၟတ်သမ္တီကၠောန်ကၠုင် နူ ဂိတုဇာန်နဝါရဳ ၁၂၊ ၂၀၀၁ ကေုာံ ဇာန်နဝါရဳ ၁၃၊ ၂၀၀၁&lt;ref&gt;&quot;WHOIS domain registration information results for wikipedia.com from Network Solutions&quot;. September 27, 2007. Archived from the original on September 27, 2007. Retrieved August 31, 2018.&lt;/ref&gt; တုဲ ဝဳကဳပဳဒဳယာဂှ် စဆက်မိက် ကုပုရိသာတ်တအ် ပ္ဍဲ ဂိတုဇာန်နဝါရဳ ၁၅၊ ၂၀၀၁ မဒှ် ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ နဘာသာအင်္ဂလိက်မွဲဟေင် ပ္ဍဲ www.wikipedia.com &lt;ref&gt;&quot;Wikipedia: HomePage&quot;. Archived from the original on March 31, 2001. Retrieved March 31, 2001.&lt;/ref&gt; တုဲ သန်ဂေရ် လလောင်တြး ပ္ဍဲ စရင်အဳမေလ် နုပေဒဳယာ။ လၟေင်ဂၠံင်တရဴ ဝဳကဳပဳဒဳယာ ဒဒှ် မၞုံ ကုလညာတ်မမံင်လဒေါဝ်ဂှ် စၟတ်သမ္တီလဝ် ပ္ဍဲ ဂိတုဂတဂှ်ရ။ အကြာ နုပေဒဳယာ ကု ဝဳကဳပဳဒဳယာဂှ် ပိုင်ခြာလဝ် သၞောဝ်ညိညကီုရ။ ရန်တၟအ် နူတမ် နူ ကမ္မဏဳဗောမိသ် Bomis ဂှ် သွက်ဂွံဒှ် ပရေင်ပိုန်ဒြပ် နူ သတ်ကၟဝ်ဇဝ်ပ္ကဴ ဝဳကဳပဳဒဳယာရ။ &lt;ref&gt;Finkelstein, Seth (September 25, 2008). &quot;Read me first: Wikipedia isn't about human potential, whatever Wales says&quot;. ''[[||The Guardian]]''. London.&lt;/ref&gt;

ဝဳကဳပဳဒဳယာ နူ တမ်တေအ်ဂှ် စပ် ကု Slashodot ကေုာံ web search engine indexing ဂှ် ဂွံ အရီုအဗင် နူ နုပေဒဳယာရ။ မၞိဟ်မဒါန်ပလေဝ်လိက် ဒက်ပ္တန်ပတိုန် ပ္ဍဲ ကၞောတ်သၞာံ ၂၀၀၄ ဂှ် ဒှ်အာ သီုဖအိုတ် မၞိဟ် ၁၄၁ ရ။&lt;ref&gt;[[ဝဳကဳပဳဒဳယာ:Multilingual statistics|&quot;Multilingual statistics&quot;]]. ''Wikipedia''. March 30, 2005. Retrieved December 26,2008&lt;/ref&gt; နုပေဒဳယာ ကု ဝဳကဳပဳဒဳယာ ပံင်တောဲရေင်သကအ် စဵု သာပါ စိုပ်အခိင် မဖျေဟ်ထောအ် သာဝါတြေံ ပ္ဍဲသၞာံ ၂၀၀၃ တေအ်တုဲ လိက် နူ သာဝါတြေံဂှ် စုတ်ပၠုပ် ပ္ဍဲ ဝဳကဳပဳဒဳယာဖအိုတ်ရ။ စိုပ်သၞာံ ၂၀၀၇ ဂိတုသေတ္တေန်ပါ ၉ ဂှ် ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ ဗီုအင်္ဂလိက် ဒှ်အာ လိက်ပရေင် ၜါ ပြကောဋိကိုဋ်ပိုဒ်ရ။

== နိဿဲ ==
&lt;references /&gt;

[[Category:BEHM]]
[[Category:ဝဳကဳပဳဒဳယာ]]
 
{{DEFAULTSORT:ဝဳကဳပဳဒဳယာ}}</text>
      <sha1>5q4o516dfyzx0cd7taubnqo79ao0sve</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>927</id>
    <revision>
      <id>54939</id>
      <parentid>45251</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:55:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54939</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26850" sha1="gpi7zqryk9fym4betl3e6vfoier8f9r" xml:space="preserve">{{Infobox website
|name           ={{Wiki favicon}} ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်
|logo           =[[File:Wikipedia-logo-v2-mnw.svg]]
|screenshot     =
|caption        = တဆိပ် ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်
|collapsible    =yes
|url            = {{URL|https://mnw.wikipedia.org/}}
|commercial     = ဟွံသေင်
|type           = ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ အေန်တာနေတ် (Internet encyclopedia project)
|language       =[[ဘာသာမန်|ဘာသာမန်]]
|registration   =Optional
|owner          =[[ဝဳကဳမဳဒဳယာ ဖံင်ဒေယှေန်|ဝဳကဳမဳဒဳယာ ဖံင်ဒေယှေန်]]
|author         = 
|launch date    = {{Start date|2019|11|4}}
|current status =
|revenue        =
|slogan         = ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ မသက္ကုၚုဟ်မး&lt;br&gt; ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်
}}
[[ဝဳကဳပဳဒဳယာ|ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်]]({{Lang-en|Mon Wikipedia}})ဂှ် ဒှ် မုက်လိက် ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ အေန်တာနေတ် နဘာသာမန်မွဲရ။ နူ ဝဳကဳပဳဒဳယာဂှ် ပါဲနူ နကု[[ဘာသာအင်္ဂလိက်|ဘာသာအင်္ဂလိက်]]မွဲတုဲ နကုဘာသာတၞဟ်တအ်လေဝ် ဒးပံက်ကၠောန်ကီုရောင် နူ [[ဝဳကဳမဳဒဳယာ ဖံင်ဒေယှေန်]] စှ်ေစိုတ်တုဲ ဖန်ဗဒှ်ပတိုန် နအရေဝ်ဘာသာတၞဟ်တအ်ကီုရ။ နကု[[ဘာသာမန်|ဘာသာမန်]]ဂှ် အတိုင်စၟတ်သမ္တီမ္ဂး ညးတအ် စပံက်ကၠောန်လဝ် နကုမုက်လဒပ် (incubator) နူ ဂိတုဂျူလာင် သၞာံ ၂၀၀၉ တေအ်ရ။ သွက်မုက်လိက်ဂတကၠာအိုတ် နဘာသာမန်ဂှ် နကုယၟု ညးလွပ် [[User:Jose77|Jose77]] ခၞံကၠောန်လဝ် ပ္ဍဲ ဂိတုဂျူလာင် ၅၊ ၂၀၀၉။ ပ္ဍဲဂှ် ညး ခၞံဗဒှ်လဝ် သီုဖအိုတ် သွက် (၁၀၇) ဂကူ။ ဆဂး လုကဴ ပွိုင်ဒစိတ်သၞာံဂှ် မုက်လိက်မန်ဂှ် လမျီု ဟွံလုပ်၊ မၞိဟ် လုပ်ကၠောန် ဟွံမဲ၊ စိုပ်သၞာံ ၂၀၁၈ ဂိတုဂျူလာင်ဂှ် [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]] ကေုာံ ဂကူမန်တၞဟ်တအ် စလုပ်ကၠောန်တုဲ မုက်လိက်လဒပ် သွက်ဘာသာမန်ဂှ် လမျီုစလုပ်ကၠုင်တုဲ စိုပ်သၞာံ ၂၀၁၉ နဝ်ဝေမ်ပါ ၄ ဂှ် ကလိဂွံဒတန် မုက်လိက်မန်မွဲရ။

==ယၟု ကေုာံ ဂမြဴ==
မအရေဝ် ဝဳကဳ (Wiki) ဝွံ ဒှ် အရေဝ် ဂကူဟဝါဲ (Hawaiian) မနွံ ပ္ဍဲ သဟရးအမေရိကာန် မဂွံအဓိပ္ပါယ်＂ပြဟ်/မြက်စာ＂&lt;ref&gt;mauimapp.com. [http://www.mauimapp.com/moolelo/hwnwdshw.htm Hawaiian Words; Hawaiian to English] [archived September 14, 2008; Retrieved September 19, 2008].&lt;/ref&gt;တုဲ ＂ပဳဒဳယာ＂ ဂှ် ကၠုင်နူ မအရေဝ်ဂရိတ် ＂paideia (παιδεία)＂ မဂွံအဓိပ္ပါယ် ＂ပညာ၊ ဗတောန်ဖျန်＂ ရ။&lt;ref&gt;[http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.04.0057%3Aentry%3Dpaidei%2Fa παιδεία], Henry George Liddell, Robert Scott, A Greek–English Lexicon, at Perseus Project&lt;/ref&gt; ဟိုတ်ဂှ်ရ ＂ဝဳကဳပဳဒဳယာ＂ဂှ် ဒှ် မအရေဝ် ဟဝါဲ ကု အရေဝ်ဂရိတ် ၜါဏအ် ပံင်တုဲ ဂွံအဓိပ္ပါယ် ＂ပညာမကလိဂွံပြဟ်ဟ်＂။ ＂ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်＂ မ္ဂး ဂွံ အဓိပ္ပါယ် ＂ပညာမကလိဂွံပြဟ်ဟ် နဘာသာမန်＂။  

လိက်ကၞပ် မဆေင် ကုပညာနာနာဂှ် ဒှ် လိက် Encyclopedia (ဗၟာကၠာဲလဝ် စွယ်စုံကျမ်း)။ ဟိုတ်ဂှ်ရ ရမ္သာင်ဂမြဴဝဳကဳပဳဒဳယာဂှ် နဘာသာအင်္ဂလိက်မ္ဂး &quot;'''The Free Encyclopedia'''&quot;။ Encyclopedia ဂှ် နဘာသာမန် ဟွံမဲကၠုင် ခိုဟ်ဟ်ဏီတုဲ အစာထောန်ဝေ ပ္ဍဲ အဘိဓာန်ညး ညး ချူလဝ် ＂ပြကိုဟ်ဗဟုသုတ၊ ပြကိုဟ်အညာ＂။ &lt;ref&gt;Nai Tun Way (2000) The Modern English-Mon Dictionary&lt;/ref&gt; တုဲပၠန် ဒုင်သဇိုင် ကုအရေဝ်ဗၟာတုဲ ＂ပြကိုဟ်စုင်လေင်＂ ဗီုဏအ်လေဝ် မၞိဟ် ကၠာဲလဝ် ပ္ဍဲ ဝဳကဳပဳယာဏအ် ကီုရ။ ဆဂး ဗွဲကြဴညိ [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]] ကာလလုပ်ဗိုင်ကၠောန် ပ္ဍဲ ကမၠောန်စမ်ၜတ် ဝဳကဳပဳဒဳယာ ဘာသာမန်ဂှ် ညး ပတိုန်ထ္ၜး ဒဒှ်ရ encyclopedia ဂှ် နဘာသာမန် ＂ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ＂ မ္ဂး ကိတ်ညဳဂၠိုင်အိုတ်ရ။ ဗိသ္တာဂှ် နူတမ် ဒှ် ဘာသာသံသကြိုတ်မွဲတုဲ မန်ခေတ်တြေံ ဗွဲတၟေင် ပ္ဍဲ လိက်မန်ခေတ်ဗုကာံဂှ် ဂွံဆဵုကေတ်ဂၠိုင်ရ။ အဓိပ္ပါယ် ဗိသ္တာဂှ် ＂မလှဲလး ညံင်ရဴၜဳမှာသၟိတ်＂တုဲ ရမ္သာင်ဂမြဴ ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်ဂှ် ဒှ်အာ ＂'''ပြကိုဟ်ဗိသ္တာ မသက္ကုင္ၚုဟ်မး'''＂ ရ။

==ဘဝလဒပ် incubator==
[[File:Mwn-catanalysis.pdf|thumb]]
မုက်လိက်လဒပ် သွက်ဘာသာမန်ဂှ် ခၞံဗဒှ်လဝ် နူ ဂိတုဂျူလာင် သၞာံ ၂၀၀၉ တေအ်ဂှ် နဂကူမန် လုပ်စုတ် မလိက်မန်ကၠာအိုတ်ဂှ် ဒှ် တၠဂုန်အနန္တမန် နကုယၟုညးလွပ် Anontamon ကၠာအိုတ် ပ္ဍဲ ဂိတုမာတ် ၁၂၊ ၂၀၁၅၊ နူဂှ်ပၠန် နာဲသိုက်ဆာန် (SaikChan)ဂှ် ပ္ဍဲ ၂၀ အံက်တဝ်ပါ ၂၀၁၆။ ဇၞးအံင် (Jaenehaong) ပ္ဍဲ ၁၆ သေပ်တေမ်ပါ ၂၀၁၇ မြဴသာ်ဝွံ လုပ်ချူစုတ်ညိည ဗီု က္ဍိုပ်လိက် ကေုာံ လိက်ဆဝ်မ္ၚုဟ် ကေုာံ မုက်လိက်ဂၠေအ်အ်ကီုလေဝ် လမျီု ဟွံဂွံလုပ် မၞိဟ်မလုပ်ကၠောန် ဟွံမဲရ။ စိုပ် ဂိတုဂျူလာင် ၁၇၊ သၞာံ ၂၀၁၈ ဂှ် [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]] နကုယၟု ညးလွပ်(Htawmonzel) လုပ်ဗိုင်ကၠောန် ပ္ဍဲ ဝဳကဳပဳဒဳယာဘာသာမန်ရ။ စနူဂှ်တုဲ ဝဳကဳပဳဒဳယာဘာသာမန်ဂှ် ကလေင်ချဳကၠုင်တုဲ ညးမကေတ်တာလျိုင် ဝဳကဳပဳဒဳယာ ဍုင်ဗၟာ (ဂကူဗၟာ) ဒေါက်တာကြည်ဖြိုးထက် (Kyi Phyo Htet) နကုယၟုညးလွပ် (Ninjastrikers)ကီု၊ ဂကူမန်တၞဟ် ဗီုကုတၠဂုဏ်အနန္တမန်တအ်ကီု ကလေင်စချဳဓရာင်ကၠုင် ပ္ဍဲ ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်ပၠန်ရ။ ပါဲနူဂှ် [[အာလောက၊ တၠဂုဏ်|တၠဂုန်အာလောက]] ညးမတိုန်ဒၟံင်တက္ကသိုလ်မဟဳဍန် ဍုင်သေံ တန်မာသတာ နကုယၟု ညးလွပ်(Aue Nai) ဂှ် ပံင်တောဲ ဗိုင်ကၠောန်ကၠုင် ပ္ဍဲ ကမၠောန်ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်ကီုရ။ ပ္ဍဲဂိတုဂျူလာင်ဂှ် မုက်လိက်တၟိ တိုန်ဂွံအာ ၃၂ မုက်၊ ဂိတုဂတဂှ် အဝ်ဂေတ် မုက်လိက်တၟိ တိုန်ဂွံ ၃၅ မုက်၊ ဂိတုသေတ်တေမ်ပါ မုက်လိက်တၟိ ဒှ်အာ စဵုကဵု ၁၇၇ မုက်၊ ဂိတုအံက်တဝ်ပါဂှ် အသိင်ဍိုန်အာညိ မုက်လိက်တၟိဒှ်အာ ၆၃ မုက်။ &lt;ref name=&quot;WKtools&quot;&gt;https://tools.wmflabs.org/meta/catanalysis/index.php?cat=0&amp;title=Wp/mnw&amp;wiki=incubatorwiki ([https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/e7/Mwn-catanalysis.pdf catanalysis])&lt;/ref&gt; ဂိတုအံက်တဝ်ပါ ၃၀၊ ၂၀၁၈ ဂှ် နူ ညးကောပ်ကာဲ ဝဳကဳပဳဒဳယာတအ် စၟတ်သမ္တီ [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]] နဒဒှ် မၞိဟ် Administrator သွက် ဝဳကဳပဳဒဳယာ ဘာသာမန်။ ခြာဟွံလအ် ပ္ဍဲ ဂိတုနဝ်ဝေမ်ပါ ၁၂ ဂှ် [[အာလောက၊ တၠဂုဏ်|တၠဂုန်အာလောက]] (အဲနာဲ) လေဝ် ဂွံ စၟတ်သမ္တီ နဒဒှ် မၞိဟ် Administrator မွဲ ပ္ဍဲ ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်ကီုရ။&lt;ref&gt;https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wp/mnw&lt;/ref&gt;

အတိုင်သၞောဝ်ဝဳကဳပဳယာမ္ဂး ပ္ဍဲပရဝ်ဂျေတ်မစမ်ၜတ် (လဒပ်)ဂှ် အောန်အိုတ် ညးလွပ်ပိတၠ ဒးလုပ်ချဳဓရာင်ဒၟံင် ဆက်က် အောန်အိုတ် ပိဂိတုမ္ဂး ဂွံစၟတ်သမ္တီ နဒဒှ်ပရဝ်ဂျေတ် မချဳဓရာင်ဒၟံင်မွဲရ။ ပ္ဍဲ ပရဝ်ဂျေတ် သွက်မန်ဏအ်ဂှ် ၜိုန်ရ ဂကူမန်တအ် ဗွဲမဂၠိုင် လုပ်ချဳဓရာင်ဒၟံင်ကီုလေဝ် မၞိဟ်မချဳဓရာင် ဟွံဂွံပိုတ်သကုတ်ဂှ် အောန်ကွေဟ်ဟ်ရ။ ယဝ်ရဇကု ဟွံဆက်ချဳဓရာင်မ္ဂး (ဝါ) လၟိဟ်အပိုင်အခြာ ဟွံဍိုက်ပေင်မ္ဂး ပ္ဍဲ ဒၞာဲသ္ၚေဝ်ဂၠေပ်မုက်လိက်ဂှ် ယၟုဇကု ဒှ်အာ အသာ်ပတေင်တုဲ ယဝ်ရ ဇကုချဳဍိုက်ပေင်မ္ဂး ယၟုဇကု ဒှ် အသာ်လမ္စံက်ရ။ ကလေင်ရံင် ညးလွပ် မချဳဓရာင်ဆက်က်မ္ဂး နူ ဂိတုအဝ်ဂေတ်ဂှ် [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]]၊ [[အာလောက၊ တၠဂုဏ်|တၠဂုန်အာလောက]] နကုယၟုလွပ် (အဲနာဲ) ကု ဒေါက်တာကြည်ဖြိုးထက် နယၟုလွပ် (Ninjastrikers) ညးပိ (ဂကူမန်ၜါ ဂကူဗၟာမွဲ)ဝွံဟေင် ဒှ် မၞိဟ်မချဳဓရာင် ဍိုက်ပေင်ရ။&lt;ref name=&quot;WKtools&quot; /&gt; ဂိတုဒဳဇြေန်ပါ ၁၄ ဂှ် [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]] အာတ်ပတိုန်ထ္ၜး ကု ကမ္မတဳအရေဝ်ဘာသာ (Language Committee) ညံင်ဂွံစၟတ်သမ္တီကဵု ပရဝ်ဂျေတ် သွက်ဂကူမန် နဒဒှ် ပရဝ်ဂျေတ် မချဳဓရာင်ရုံဂပ်တုဲ ညံင်ဂွံပတိတ်ကဵု မုက်လိက်တၞဟ်ခြာရ။ ဒဳဇြေန်ပါ ၁၇၊ ၂၀၁၈ ဂှ် နူ ကမ္မတဳအရေဝ်ဘာသာ လလောင်တြး ဒဒှ်ရ ညးတအ် ချပ်သွက်ဂွံပဒတန် ပရဝ်ဂျေတ်ဘာသာမန်ရ။ ညးတအ် ကဵု အခိင် စဵုကဵု ဂိတုဒဳဇြေန်ပါအိုတ် သွက်မၞိဟ်ဒစဵုဒစးတအ်ရ။ ဂိတုဒဳဇြေန်ပါအိုတ် မၞိဟ်ဒစဵုဒစး ဟွံမဲရ။ ဆဂး ပရေင်စက် ယောင်ယာကီု မၞိဟ်တာလျိုင် ပ္ဍဲ ဝဳကဳမဳဒဳယာတအ် ဟွံကၠောန်ကမၠောန်တုဲ ပရဝ်ဂျေတ် ဗွဲမဂၠိုင် ဆေအ်ဒေါအ်ဒၟံင်တုဲ ကမၠောန် မခၞံကဵု မုက်လိက် သွက်ဘာသာမန်ဂှ်လေဝ် ဒေါအ်ညိင်အာ အတိုင်ဂှ်ရ။ ဟိုတ်နူ ဟွံကလိဂွံလောဲလောဲတုဲ မၞိဟ်မပါလုပ်တအ် အောန်စှ်ေအာကီုလေဝ် [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]]၊ [[အာလောက၊ တၠဂုဏ်|တၠဂုန်အာလောက]]တအ် ဆက်ကၠောန်ဒၟံင် ဟွံပိုတ်သကုတ်ရ။ အကြာဂှ် မၞိဟ် လုပ်ချူ ဂွံလအ်ညိ ကၠေအ်အာပၠန် ဗွဲကြဴ မံက်ကၠုင်ပၠန်တအ်လေဝ် နွံကီုရ။ အတိုင်စရင်မ္ဂး မၞိဟ်မကေင်လုပ်ကၠောန်လဝ် ပ္ဍဲ ပရဝ်ဂျေတ်ဏအ် သီုဖအိုတ် နွံ (၅၀) တၠ။ အခိင်မကလိဂွံဒတန် ပ္ဍဲ ဂိတုဂျူလာင် ဂှ်မ္ဂး မၞိဟ်မချဳဓရာင် ယၟုမဂျိုင်ဒၟံင် သီုဖအိုတ် (၆) တၠဂှ် ဒှ် [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]]၊ ဗိုလ်ရိန်မန်ဇြာ၊ ဝိညာဏ်ထဝ်၊ ဒေါက်တာကြည်ဖြိုးထက်၊ ရိန်ဂျာမန်၊ [[အာလောက၊ တၠဂုဏ်|တၠဂုန်အာလောက]] (အဲနာဲ)တအ်ရ။ ဂိတုအဝ်ဂေတ်ဂှ်လေဝ် မၞိဟ်တအ်ဏအ်ပၠန်ရ။&lt;ref name=&quot;WKtools&quot; /&gt; ဟိုတ်ဂှ်ရ ခၟာဲပညာဗိသ္တာ နဘာသာမန် မကော်ဂး ဝဳကဳပဳဒဳယာမန် ဝွံ Jose77 ဒှ် မၞိဟ်မဖျေဟ်လဝ်တုဲ ညံင်ခၟာဲဂွံဍတ်ဂှ် [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]]၊ [[အာလောက၊ တၠဂုဏ်|တၠဂုန်အာလောက]]၊ ဒေါက်တာကြည်ဖြိုးထက်၊ နာဲဝိညာဏ်ထဝ် (ဗိုလ်ရိန်မန်ဇြာ ကု ရိန်ဂျာမန် ဂှ် ဒှ် အကံက်တၞဟ်ခြာ [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]]ကီုရ) ကေုာံ ဂကူမန်၊ ဂကူတၞဟ်တအ်လေဝ် ဗိုင်ပါလုပ်ကၠောန်လဝ် ၜိုတ်သၟဟ်အစောမ်၊ လဒပ်ပ္တိတ်လဝ်ဒြဟတ်တုဲ ဂွံဍတ်ပါ်ကၠုင်ရ။ 

နသၞောဝ်ဝဳကဳမဳဒဳယာမွဲပၠန်ဂှ် တၞဟ်နဂွံပဒတန် အရေဝ်ဘာသာမွဲမွဲဂှ် ဒးကေတ် ဒတန် နူ တၠပညာ မဆေင် ကုအရေဝ်ဘာသာဂှ်ရ။ သွက်ဘာသာမန်ဂှ် ပတိုန်ကဵုလဝ်ယၟု တၠပညာအရေဝ်ဘာသာမန်ၜါတၠ၊ တၠဂုဏ်အစာကေလာသ (ဂုဏ်သေံ) အစာလိက် ဘာကၠအ်ပၞဟ် ဍုင်မုဟ်ဍုင်၊ ကေုာံ နာဲသုန်ဓန် ညးမပဒတဴ ပ္ဍဲ ဍုင်သေံ ကေုာံ အစာချူလိက်မန်၊ လိက်သေံရ။ ဆဂး ဟိုတ်နူ နူ ကမ္မတဳအရေဝ်ဘာသာ ဝဳကဳမဳဒဳယာ ဟွံကၠောန် ကမၠောန်တုဲ န ကမ္မတဳဂှ် ဟွံဒှ်ကေတ်အဆက် ကုတၠပညာမန်ၜါတၠဂှ်ရ။ ဟိုတ်ဂှ်ရ ညးဂကောံ နူကမ္မတဳ Steven White ပတိုန်ထ္ၜး ဟိုတ်နူ မၞိဟ် နူ ကမ္မတဳ ဟွံကၠောန်ကမၠောန်တုဲ စဵုကဵုလၟုဟ် ဟွံဂွံပဒတန်ဏီဂှ်ရ၊ ၜိုန်ရ ဟွံကလိဂွံ တင်ပဒတန် နူ တၠပညာကီုလေဝ် ညံင်ဂွံပဏာဒတန် အတိုင်ဂှ်ရ။ ယဝ်ရ ညးမွဲမွဲ ဒစဵုဒစး လတူအရေဝ်ဘာသာဂှ်မ္ဂး ညးမဒစဵုဒစးဂှ် ဒးဂၠာဲကဵု တၠပညာအရေဝ်ဘာသာဂှ်မွဲရောင်။ ပ္ဍဲ အခိင် ၄၈ နာဍဳ မၞိဟ်ဂှ် ဒးကဵု အဳမေလ် သွက်ဂွံ ဆက်ကဵု တၠပညာဂှ်ရောင်။ နကုတၠပညာဂှ် ကလိဂွံအခိင် ပွိုင် ၇ တ္ၚဲ သွက်ဂွံကဵု သွဟ်သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် လတူဘာသာဂှ်ရ။
&lt;ref name=Steven&quot;&gt;
Final approval for four projects&lt;br&gt;

Steven White [[Mailto:koala19890@hotmail.com|koala19890@hotmail.com]] 4:05 AM&lt;br&gt;

To: WMF LangCom (public)&lt;br&gt;

Now that things are staarting to move again, I intend to approve four projects: Guiance Creole WP, Saraiki WP, Mon WP and Tacawit (Shawiya) Wiktionary. No, none of these has been verified. But this is not the fault of the people who created the projects, this is the fault of the Language Committee, which did not do its job. Accordingly, I will approve and send to phabricator for creation all four of these projects by 17:00 UTC on Monday, 19 August. I will not do that in a particular case only if ALL of the following happens;

* Someone objects in a particular case that they have reason to be concerned about the validity of the language.
* That person also specifically commits to contacting an expert immediately.
* Then, within 48 hours, that person has contacted the expert, and identified the expert to the mail list.
* Then, the expert has 7 days to respond.

Otherwise, I need to fall back on “Assume Good Faith”. And look, if one of these turns out to be another Siberian, we’ll be embarrassed, and we’ll delete the project. But I’ve been watching all of these projects for the last two years, and don’t have any reason to believe there is a problem.&lt;br&gt;

If anyone tries to object in any way other that the specific way I have outlined above, I intend to ignore that person. Sorry, but at this point, the Committee only has the right to intervene if it intends to become active again and do its job.&lt;br&gt;

Steven&lt;/ref&gt;ဆဂး တၞဟ်နသၞောဝ်ဟွံဂွံလီုတုဲ နကုကမ္မတဳ Amir E. Aharoni ကေတ် တာလျိုင်တုဲ ဂၠာဲ တၠပညာဘာသာမန်ရ။ ညးတအ် ကဵုလဝ် အခိင် ပွိုင်မွဲဂိတု ဂိတုသေတ်တေန်ပါအိုတ်မ္ဂး ဒးတုဲရ။ ဆဂး ဂိတုသေတန်တေန်ပါအိုတ် ညးတေအ် ဟွံကလိဂွံ။ ညးတေအ် ဟွံဆက် ကုတၠပညာဂကူမန်၊ စၞး မဆက် ကုတၠပညာ ဂကူမန်ဂှ် ညးတေအ် မိက်ဂွံကဵု ဂကူတၞဟ် ပ စၟတ်သမ္တီရ။ ဂိတုအံက်တဝ်ပါ ၈ ဂှ် နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ ချူ ကုကမ္မတဳတအ်ဂှ် ဒဒှ်ရ ဟိုတ်နူ ဟွံပစၟတ်သမ္တီ လတူ တၠပညာမန်တုဲ ပရေင်ကမၠောန်ဏအ် ဒးဒေါအ်ဒၟံင် အတိုင်ဏအ်ဂှ် ဒှ်ဟွံထေက်ရ။&lt;ref&gt;Talk:Language committee; Dear Langcom,
How long we have to wait for language verification of Mon WP? Why we don’t have the right to know what makes the process terminated when we are a part of the project and had spent a lot of our time for it more then one year. I asked the two persons who I gave to LangCom for verification. They said that they were not contacted by LangCom. Is it because they are the native specking of Mon and the LangCom does not accept them? Let we know what we can do? I hope not our time and work for this project do not bring to nothing. Htawmonzel 18:05, 08 October 2019.&lt;/ref&gt;တုဲဂှ် မၞိဟ်စၞး နူကမ္မတဳ Jon Haarald Søby နူ ဍုင်နဝ်ဝေ ကေတ်အဆက် ကုတၠပညာဂကူမန်ၜါတၠ တၠဂုဏ်အစာကေလာသ၊ ကေုာံ နာဲသုန်ဓန် ကီု နကုအလဵုဇကုညး ဂၠာဲ မၞိဟ်တၠပညာတၞဟ်မွဲတၠတုဲ သီုညးပိ ပဒတန် ဒဒှ်ရ လိက်မချူလဝ်တအ်ဂှ် ဒှ် လိက်ဘာသာမန် ဇေတ်တ်ရ။ ဂိတု အံက်တဝ်ပါ ၁၄ ဂှ် ညး ချူပတိုန် ကုကမ္မတဳအရေဝ်ဘာသာ ဒဒှ်ရ ညး ကလိဂွံ သွဟ် နူတၠပညာဂမၠိုင်ပိတၠ၊ ဟိုတ်ဂှ်ရ ယဝ်ရ မၞိဟ်မွဲမွဲဆဵု ဒစဵုဒစး လတူ မုက်လိက်ဘာသာမန်နွံမ္ဂး အပ္ဍဲပွိုင် ၇ တ္ၚဲဂှ် ဒစဵုဒစးမာန်ရ။ ပေင် ၇ တ္ၚဲတုဲ ယဝ်ရ မၞိဟ် ဒစဵုဒစး ဟွံမဲမ္ဂး ညး ပဒတန် နကုအလန်လက္ကရဴအိုတ် သွက်ဂွံ ခၞံဗဒှ် မုက်လိက်မန်တၞဟ်ခြာရ။&lt;ref&gt; Langcom Approval of Mon Wikipedia; Hello all, I reached out to the two scholars suggested by Mon Wikipedia contributor Htawmonzel on Talk:Language committee, and one additional Mon language expert I found online, and the all confirmed that the content is in Mon. The localization criteria are met, and the activity level for the test wiki in Incubator looks very good. 

I would therefore like to suggest the approval of the Mon Wikipedia, unless there are any well-founded objections within one week. (E-mail from Jon Harald Søby to Wikimedia on 14 Oct. 2019 2:28 PM&lt;/ref&gt;

==က္ဍတ်ပါ် ကလိဂွံ မုက်လိက်တၞဟ်ခြာ==

[[File:Wikipedia20 Mon Wikipedia.svg|thumb|alt=Wikipedia20 Mon Wikipedia.svg|မာံအထက်ကောန်မန် ဓဇက်လဝ် သင်္ကေတ ဝဳကဳပဳဒဳယာ ဗပေင် ၂၀ သၞာံ]]
ဂိတုအံက်တဝ်ပါ ၁၇ သၞာံ ၂၀၁၉ဂှ် နကု Jon Harald Søby စရပ် ကမၠောန် သွက်ဂွံခၞံဗဒှ် မုက်လိက်မန်တၞဟ်ခြာရ။ အံက်တဝ်ပါ ၂၂ ဒဝ်မိန် သွက်မုက်လိက်မန် www.mwn.wikipedia.org ဂှ် လမျီု လုပ်၊ ဍဵုနူဂှ်မ္ဂး ကလေင်ပညုင်ဏာ ဇရေင် မုက်လိက်စမ် incubator.wikimedia.org တေအ်ရ။ စိုပ်နဝ်ဝေမ်ပါ ၆၊ ၂၀၁၉ ဂှ် လိက် နူ မူစွမ် သီုဖအိုတ်တအ်ဂှ် စၠောအ်ပၠုပ် ပ္ဍဲ မုက်လိက်ဒတန် တုဲအိုတ်၊ တုဲ မုက်လိက် ဝဳကဳပဳဒဳယာမန်ဂှ် ခၞံဗဒှ်အာစိုပ်ဒတုဲ၊ နူ ဘဝလဒပ်ဂှ် က္ဍတ်ပါ်တိုန်ကၠုင်ရ။

==နိဿဲ==
&lt;references /&gt;


[[Category:!Main category]]
[[Category:BEHM]]</text>
      <sha1>gpi7zqryk9fym4betl3e6vfoier8f9r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အဇပါလ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1019</id>
    <revision>
      <id>54936</id>
      <parentid>46780</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:54:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54936</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30824" sha1="12k68vbspr2s773jsbqxxvf8gdq2kfe" xml:space="preserve">[[File:085 Sujata offers Rice (9189374231).jpg|thumb|ဗီုဂၞကျာ် သုဇာတာ မကဵုဒါန်ပမန် ကုကျာ် ပ္ဍဲသၟဝ်တၞံဇြဲသုံ အဇပါလ|alt=085 Sujata offers Rice (9189374231).jpg]]

'''အဇပါလ''' ({{Lang-en| Ajapala Nigrodha tree}}) ဂှ် ဒှ် တၞံဇြဲအဇပါလ (အဇပါလ နိဂြောဓ) အခိၚ်လၟုဟ် မကၠောန်စွံလဝ် နကဵုသၚ်္ကေတ တိုၚ်တၟအ်မွဲ မပတဴလဝ် ဗွဲဒိုဟ်ဗၟံက် ဂၠံၚ်မလုပ် ကျာ်စေတဳ၊ မၞုံပ္ဍဲဂြိုပ်ဥရုဝေဠ ဇိုၚ်သြၚ်ၜဳနေရဉ္ဇရာ ဗဒါဲတၞံဇြဲဗောဓိ ပ္ဍဲဗုဒ္ဓဂါယာ၊ တွဵုရးဗိဟာရ်၊ ဍုၚ်အိန္ဒိယ၊၊ 

အတိုၚ်ဗုဒ္ဓဝၚ်မ္ဂး ဗောဓိသတ်ပိုဲ လုကဴတြဴသၞာံ ဒ္ဂေတ်တဴ ဒုက္ကရစရိယာ မအေၚ်စၞ ပ္ဍဲဂြိုပ်ဥရုဝေဠတုဲ ဂွံတီကေတ် ဒဒှ်ရ နကဵု ဂၠံၚ်တရဴ မဟွံသကာတ်မြဟ်လောန်၊ မဟွံဍန်လျလောန် မဒှ်ဂၠံၚ်တရဴလဒေါဝ် (မဇ္ဇျိမပဋိပတ်) ဟေၚ် ပညာ၊ သတိ၊ သမာဓိ ဇၞော်မောဝ်အာမာန်ရ၊၊ ပ္ဍဲတ္ၚဲသဳဗပေၚ်ဂှ် သ္အးဇ္ၚးဇကုတုဲ ပြာပ်လုပ် ပ္ဍဲဇရေၚ်တၞံဇြဲ အဇပါလရ၊၊ ကာလဂှ် ဂၞကျာ်သုဇာတာ တၞဟ်နမဂွံသ္ပပူဇဴ ဒေဝတဴဇြဲတုဲ ပြာပ်စိုပ်ကၠုၚ် ပ္ဍဲဇရေၚ် တၞံဇြဲဂှ်ရ၊၊ ဂၞကျာ်သုဇာတာ မဂွံညာတ်ကေတ် ဗောဓိသတ်တုဲ ထေၚ်ဂး ဒေဝတဴဇြဲတုဲ ဗ္ဂိန်ကဵု ပုၚ်ပၟောန်ဍာ်တှ်ရ၊၊ သတ္တဌာန ဒၞာဲထပှ် ပ္ဍဲကဵုဗုဒ္ဓဝင်ဂှ် အဇပါလဝွံ ဒှ်ဒၞာဲမရနုက်ကဵု မသုန်ရ၊၊ ဟိုတ်ဂှ်ရ အဇပါလ သတ္တာဟ လေဝ် ညးကော်ရ၊၊ 


==နိရုတ္တိ==

ယၟုမ္ဂး အဇပါလဂှ် ပံက်ဒၟံၚ်အဓိပ္ပါယ် နာနာသာ်ရ၊၊ 

(၁) အဇ - ဗၜေအ်၊ ပါလ - မၚ်မဲ၊ အဇပါလ ဒၞာဲပၟၚ်ဗၜေအ် 

(၂) န ဇပန္တဳ တိ အဇပါ၊ မန္တာနံ အနဇ္ဇျဟာယကာ အဇပါ၊ အာလေန္တိ အရဳယန္တိ နိဝါသံ ဨတ္ထာတိ အဇပါလော တိ) ဂးတုဲ အဇပါလ ဂှ် မဂွံအဓိပ္ပါယ် ဒၞာဲ ဗဗၞးဗယု ညးမဟွံဗှ်ဖ္ဍောတ်ဗေဒ် ဟွံသၟဟ်အစောံ မပဒတဴရ၊၊ 

(၃) ဒၞာဲသၞိၚ် ဗၜေအ်တအ် မဂွံဇူဒီု ပ္ဍဲအခိၚ်လဒေါဝ်တ္ၚဲ၊၊ 

ပၞောဝ်ကဵု အဓိပ္ပါယ် (၃) ဂှ် ဒၞာဲပၟၚ်ဗၜေအ် ဂှ် ခမဳသၚ် မစိုန်သကီုပါဠိ ဍုၚ်မန်ဗမာတအ် ဒုၚ်တဲဂၠိုၚ်ရ၊၊ 

==အဇပါလ နဒဒှ်လိက်ပတ်==
ဗီုကျာ်တြဲဂေါတမ မဒ္ဂေတ်ဓရ် မဇ္ဇျိမပဋိပတ်ဂှ်ကီု၊၊ ဗီုကဵု သၟိင်မာဂမၠိုင် မကၠုင်ပလီု ညံၚ်ဗောဓိသတ် ဟွံဂွံဒှ်ကျာ် နကဵုနဲကဲနာနာသာ်ကီု၊၊ ဗီုသန္ဓိဌာန်ကျာ် မပိုတ်သကုတ် ပ္ဍဲအရာကမၠောန်ဇကု သွက်ဂွံဒှ်ကျာ်ကီု၊၊ အရာတအ်ဏအ်ဝွံ နကဵုဥပစာလင်္ကာ ဒဿန ဘဝမွဲဂှ် ပ္ဍဲလိက်ပတ်ဂမၠိုင် စကာဒၟံၚ်ရ၊၊ အရာလဵုမွဲဟွံဟီု ပရေၚ်အံၚ်ဇၞး ပ္ဍဲဘဝ ဂွံကတဵုဒှ်မာန်၊ တိုၚ်ပ္ကဴဘဝ မွဲမွဲ ဂွံစိုပ်တရဴမာန်ဂှ် ဂစာန်လောန်ၜက်အာလေဝ် ဟွံစိုပ်တရဴ၊ ဟွံဂိုတ်ဂစာန် မံၚ်ထောအ် သာသာသ္ပအ်သ္ပအ်လေဝ် ဟွံစိုပ်တရဴ သ္ဒးဒ္ဂေတ် မဇ္ဇျိမပဋိပတ် အကြာၜါဂှ်ရောင်၊၊ တုဲပၠန် ကမၠောန်လဵုမွဲ ဟွံမာန် ပရေင်မဒးပြိုင်ပကာန် ညံၚ်ကမၠောန်ဇကု ဂွံလီုလာ်ဂှ် ဒြဟတ်ဓရိုဟ် နူမ္ၚးသဏ္ဌာန်ဇကု နကဵုညးတၞဟ်ကီု၊ အပ္ဍဲသဏ္ဌာန်ဇကု နကဵုစိုတ်ဇကု ဒှ်ကၠုင်ၜါလွး ဒှ်ကၠုၚ်သၠေဟ်ပၟာ လတူတၚ်ရန်တၟအ်ဇကု ညံၚ်ရဴ သၟိၚ်မာ ကေုာံ ကောန်ဝုတ်သၟိၚ်မာဂမၠိုၚ် မကၠုၚ်ပလီုကီု ဒးဇီုကပိုက် သီုညးဖအိုတ်ရ၊၊ ပရေၚ်ဇၞးဇကု မကလိဂွံလဝ်တုဲရလေဝ် စိုတ်ဟွံပတှ်ေစ ညံၚ်ကဵု ညးတၞဟ် ကၠိုဟ်ဟွံမာန်၊ (ဝါ) ကမၠောန်ဇကုဂှ် ကၠောန်လေပ်ဒၟံင်ရ ကၠောန်မ္ဂး ဒှ်မာန်ဒၟံင်ရ၊ ဆဂး ဂွိင်ကၠုၚ် ညံၚ်ကဵု ဟွံဒှ်ကမၠောန် ဂွိၚ်ဖေက် ဟွံအံၚ်ဇၞးဂှ် ကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ညံၚ်ကျာ် ဟွံမိက်တွဟ်ဓရ် ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်မာန်ပၠန်ရ၊၊ ဟိုတ်ဂှ်ရ အဇပါလ ဝွံ နကဵုပရူဗုဒ္ဓဝင်မွဲသၟး ဟွံသေင် သီုဒှ် အရာ သွက်မၞိဟ်တအ် သီုဖအိုတ် မဒးကေတ်ခန်လ္ၚတ်ခိုဟ် ပ္ဍဲဘဝကီုရ၊၊

==လိက်တၟအ် အဇပါလ ဍုၚ်ဗဂေါ==

===မဇ္ဇျိမပဋိပတ်===
{က ၁}၊၊ ၊၊ ဗောဓိသတ်ပိုယ် လုကဴ တုရဴစၞာမ် ပဒုက္ကရစရိယာ ပ္ဍယ်ဥရုဝေဠတု[ယ်]၊၊ ဟေတ် [မစွို]န် ဗြပိုန် မဇ္ဇျိမပဋိပတ် မဒးရးဂဟ်၊၊ ဓရ်{၂}ပညာ သတိ သမာဓိဂဟ် ဇၞောက်မရ်အာ[တု]ယ်၊၊ ပ္ဍယ်ပြယာမ်ဗတံ ၁၄[ဗြ]မံက် (ကိ)[တု]ဗသာတ်ဂ[ဟ်] ဂေါအ်ညာတ် သွပ်လပေါအ်ဇမၞောက် {၃}မသုန်ပြကာတုယ်၊၊ တြဒဟ် မသ္ဂော[အ်]ဒဟ်ကျာ[က် စၟတ်]ဂဟ် ဖျိုဟ်လ[ရ်][စို]တ်ရ၊၊ ပ္ဍယ်တ္ငယ် သီဗြပေၚ်(ဂဟ်) ယးလငူဂဟ် က္လောန်လ္ၜိုတ်[တဴ]ဇြကု{၄}တုယ်၊၊ ပြာပ်အာ ဇရေၚ်ဇြယ်သုမ် အဇပါလတုယ်၊၊ ကာလတုယ် မသ္ဂဂေၚ်ဂိၚ် ပိဏ္ဍပါတ်[ဂ]ဟ်၊၊ [လမ]တ်[တုယ်၊၊] ဂတကေတ် ဗွ[ယ်]ဒိုဟ်ဗြမံက်ဒန္ဍာယ် {၅}ကေတ် တၞံဇြယ်တုယ်၊၊ ဗောဓိသတ် ဒၟံၚ်တဴရ၊၊ 

===ရာဒၞာ ဂၞကျာ်သုဇာတာ===
ပ္ဍယ်ပြ[ယာ]မ်ဂဟ်၊၊ သုဇာတာတုယ် မစိုန်[ဒဟ်]တဴကွော[န်]သမ္ငေဟ် သေနာနီဂဟ် ခါမ[ဒဟ်]သမတ်လွိုတ်[တေ]{၆}အ်ဂဟ်၊၊ အာပ္ဍယ်တၞံဇြယ်သုမ် အဇပါလတုယ်၊၊ ခါယြ[ဍိက် မ]ဂေါအ်ဂယော[ၚ်]တုယ် [မ]နော[မ်ဇာတိမသၟဟ်](ဂဟ်)၊၊ [ပ္ဍယ်]ပဋိ[သ]န္ဓိ ယြကိုပ်တ္လာဂဟ်၊၊ ကွောန်တြုဟ်{၇}မွယ်(ရ) ယြဂေါအ်မာ၊၊ နဗြမန် ဍာ်တဟ်ဟေၚ် ယြသ္ဗလိ တ္လယြညိ ဂးတုယ်၊၊ ပလရ် ပဋ္ဌနာ(မပလရ်တုယ်)၊၊ အတိုၚ်ပဋ္ဌ[နာ]ဍေဟ်မပဂဟ် ဍောက်ပေၚ်အိုဝ်တုယ်၊၊ ဟေ{၉}ယ် ကိုဝ်တိတ်အာ ငးတး ဒမံၚ်မသ္ဗလိ ဒေဝတဴရ၊၊ ခါဂဟ် ပုဏ္ဏာတိတ်အာတုယ်၊၊ ညာတ်ကေတ် [ဗောဓိသတ်] မဂတကေတ် ဗွောယ်ဒိုဟ်ဗြမံက် မဒန္ဍာယ်ဒၟံၚ် တၞံဇြ{၁၀}ယ်သုမ်၊၊ နူ[ဇြ]ကု လျးမဒြေပ်တိတ်အာဂဟ်၊၊ အိုတ်ကိုဝ်[ဇနောက်]တၞံဆု မဒဟ်သာက်ထရ်အိုတ်ဂဟ် [ဍေဟ်ညာတ်ကေတ်]တုယ်၊၊ [နဇြကုဟေၚ် ဒေဝတဴ မသ္ဒုၚ်ဗလိ] {၁၁}ဗကရ် ပိုယ်ရွောၚ် သ္ဒဟ်၊၊ ဍေဟ်က္ဆပ်[တု]ယ် ဍေဟ်[စဴ]အာ၊၊ 

===ဒါန်ပမန်ဍာ်တှ် ဂၞကျာ်သုဇာတာ===
အတိုၚ် တြဒဟ် ဍေဟ်မ[ညာ]တ်ဂ[ဟ် ဍေဟ်ဟိုမ်ကုသုဇာ]တာရ၊၊ ခါဂဟ် သုဇာတာ [သ္ဍိုက်မ္လိုက်]မိပ်စိုတ် ပူ{၁၂}မဟ်သန်တုယ်၊၊ ထးထောရ် [မနွော]မ်ဗၞတ် ငုဟ်မွောယ်[လ]က် ကသာပ်ဂဟ်၊၊ စုတ်ဗြပေၚ် [ပြမန်အို]တ်[သို]မ်တုယ်[၊၊ နထး]ထောရ်မွယ် [ရာ]စ္အာၚ် ဂြောပ်[ပြမန်]ဂဟ်တုယ် န{၁၃}ယာတ် မဂွုစ္အးဂဟ် [ဂွီ]တုယ်၊၊ နကြိယာဗာ အိုတ်သိုမ်ဂဟ် ဂ္ညိဂ္ညာတ်ကေတ်တုယ်၊၊ ထး[ထောရ် သိုမ်]ပြမန်ဂဟ်၊၊ က္ဍိုပ်ဂတ်[ယို]ဝ်ကေတ်တုယ်၊၊ နအနုဘောဝ်မဇၞော{၁၄}က် တ္ထးဂဟ်၊၊ ကွောမ် ကုဍိက်ဗြဴပုဏ္ဏာဂဟ် တိတ်အာရ၊၊ ခါဂဟ် နူဇမ္ငယ်ဟေၚ် နလျး[ဇြ]ကု ဗောဓိ[သတ်]မ[ကြဇောအ်]ဒၟံၚ်တဴဂဟ်၊၊ အိုတ်ကိုဇနောက်တၞံဆု မဒဟ်သာ{၁၅}က်ထောရ်ဂဟ် ဍေဟ်ညာတ်ကေတ်တုယ်၊၊ သပ္တိမ် ဒေဝတဴဇြယ်သုမ်[ဟေၚ်] လရ်စိုတ်တုယ်၊၊ သိုမ်တိုဝ်မ[ယိုဝ်]ဗြမန်ဟေၚ် ဇောအ်ဇောအ်အာတုယ်၊၊ [ထး]ထောရ် မ[စုတ်] {၁၆}ပြမန်ဂဟ် ဖျိုဟ် နူလတူက္ဍိုပ်တုယ်၊၊ ယာတ်ကမ္ဗု မဂွီဗြမန်ဂဟ် သဟ်က္လေအ်တုယ်၊၊ ထးထောရ် မဂြောပ်ဂဟ်ပေါက်က္လေအ်တုယ်၊၊ နပဍာက်ထော[ရ်](မစုတ်)[ဗြ](ပေၚ်){၁၇}လရ် နဍက်မြမရ်ဂဟ် ဍေဟ်ရပ်ကေတ်တုယ်၊၊ ပြာပ်အာ ဇရေၚ်ဗောဓိသတ်တုယ် ဍေဟ်ဒၟံၚ်တဴ၊၊ ပ္ဍယ်ကာလဂဟ်၊၊ ပြဗေၚ်ဃဋီကာရ မဟာဗြိုမ်မကိုဝ် ဒ{၁၈}[ဒ]န်အာရ၊၊ ဗောဓိသတ် ဟညာတ် ပြဗေၚ်ဂဟ်တုယ်၊၊ တယ်သ္တုမ်ဂဟ်ရ လးတုယ် ဒုၚ်ကေတ် ဍာက်ရ၊၊ ခါဂဟ် သုဇာတာ ပြာပ်အာတုယ်၊၊ ထးထောရ် တု[ယ်](မပေ){၁၉}[ၚ်တဴ] နပြမန်ဍာက်တဟ်ဂဟ်၊၊ ဒြၜုတ်စုတ် လတူဂတာတယ် ဗောရိသတ်ရ၊၊ ခါဂဟ် ရဴဝေါအ် ဍေ[ဟ်ဂး၊၊ ယောအ်]တိလယြ ဒေဝတဴ ပဋ္ဌ[နာတုယ်] မယြရာ[ဒ]{၂၀}နာ[မိက်] တံဇောၚ်တိလယြဂဟ်၊၊ ဍောက်[ပေၚ်] ကုယြတုယ်ရ၊၊ ရဴပဋ္ဌာစိုတ် ယြဍိက် [မ]ဍောက်ပေၚ်ဂ[ဟ်]ဟေၚ်၊၊ ပဋ္ဌနာစိုတ် တိလယြလေ[ရ် ကိုဝ်]ဍော[က်]{၂၁}ပေၚ်ညိဂးတုယ်၊၊ ထးထောရ်တုယ် မ[နွော]မ် ငုဟ် မွယ်လက်က[သာ]ပ်ဂဟ် (သ)က်ကုပြ(မ)ယ်တုယ်၊၊ သုဇာတာ တွာက်စဴအာရ၊၊ ခါဂဟ် ဗောဓိသတ် တွာ[က်စို]{၂၂}ဟ်အာ ပ္ဍယ်စြၚ်ကြုၚ် နေရည္ဇရာတုယ်[၊၊] ပ္ဍယ်စၞိဟ်သုပတိ[ဋ္ဌ]ဂဟ် ပပရိဘောက်ပြမန်ဂဟ်ရ၊၊ ၊၊ 

===မစသိုၚ် ဖလ သမာပတ်===
ပ္ဍယ်ထာန်[ဇရေၚ်]ဗောဓိဂဟ်၊၊ လုကဴ ၜါစော[ဟ်]ဒစာမ်[တ္င]{၂၃}ယ် ပန်သတ္တာဟဂဟ်၊၊ ကျာက်တြယ်ဒၟံၚ်တုယ်ဟေၚ်၊၊ ပ္ဍ[ယ်တ္င]ယ် စဟ်ပိဗြမံက် ကိတု ဇိဟ်ဂဟ်၊၊ ယးလငူ ဟေၚ် ကျာက်တြယ် ဒ[လောဟ် က္တို]ဝ်အာ၊၊ {၂၄} နူ ရတနဃရတုယ်၊၊ အာဒၟံၚ်တဴ [ပ္ဍဲ]သၟရ်တၞံဇြယ်သုံမ် အဇပါ[လတုယ်] လုကဴဒပဟ်တ္ငယ်ဂဟ်၊၊ ဝိစာရဏာ[ကေ]တ် ဓရ် စသိုၚ်ကေတ် ဒြသောက် [ဖ]လ သမာပတ်{၂၅}တုယ် ကျာက်တြယ်ဒၟံတဴ၊၊ ၊၊ 

===ဗမၞးသၟာန်ကျာ်===
ပ္ဍဲကာလဂဟ် ဗ[မၞး]မွယ် (မဟိ)မု ဟု[ၚ်္ဟုၚ်္ကု ဇာတိဂဟ်]ပြာပ်တ္လုၚ် သၟာန်သြမာန် [ကု]ကျာက်တြယ်တု[ယ်၊၊ ကျာက်]တြယ်လေ{၂၆}[ရ် သ]ဟ်[ကို]ဝ် သြမာန် ကုဍေဟ်ရ၊၊ ၊၊

===သၟိၚ်မာ ကၠုၚ်သၟာန်===
ပ္ဍဲကာလကျက်တြယ် မဒၟံၚ် ပ္ဍဲဖါရ်အဇပါလဂဟ်ကို[မ်]၊၊ သၟိၚ်မာ ပြာပ်(အာ) တ္လုၚ်္ဇရေၚ် ကျာက်တြ[ယ်တုယ်](၊၊ လဟိုမ်) တုယ်[မ]အို{၂၇}တ်စိုတ် မဖျိုဟ်[သန္နိ]ဋ္ဌာန် တြဒဟ် ကျာက်တြယ် မဒဟ်ကျာ[က် စၟတ်]၊၊ တြဒဟ်ပုဂ္ဂို[ဝ်] မစ္အးစၟတ်ဂဟ် ဍေဟ်ဟိုမ်[တုယ်]၊၊ ဍေဟ်ဗိုဝ်အာ နောရ်ဇြယ်[အဇပါလ]၊၊ ဗွောယ်ဒိုဟ်{၂၈}ဗြ[မံက် ဂဟ်]တွာက်[အာတုယ်၊၊] ပ္ဍယ်[ဒေါရ်]တရဴ[ဇၞောက် ဍေဟ်ကဇောအ်တုယ်]၊၊ [စရိတ်စဟ်]တရဴဂဟ် ဍေဟ် စ[ရိတ်]ကေတ်တုယ် ဍေ[ဟ်ဒစိၚ်](ဒေၚ်)[ဒၟံတဴ]၊၊ ခါဂဟ် {၂၉}တြ[ဒေါ]က်စိုတ် ဍေ[ဟ် ထတ်]လွောန်[သန်တုယ်]၊၊ [တန်တုယ် မဍေဟ်](ခဍေပ်)[လောရ်] ပ္ဍဲကန[တ် ဍေဟ်ကိုမ်လေရ် လလုယ်စိုတ်ကိုမ်](ဍေဟ်)[ဟတိမ်ရ၊၊ ခါ]{၃၀}[ရ မာ မ]လလုယ်စို[တ်]ဂဟ်[၊] သၟိၚ်ဣ[န် ဂေါအ်လပဟ်ကေတ်]တုယ်၊၊ သၟိၚ်ဣ[န် ဟိုမ် ကုပဉ္စသီ]ခ ဣငုဟ်ဂး၊၊

===ကောန်ဝုတ်သၟိၚ်မာ ကၠုၚ်ပလီု===
ခါဂဟ် ကွာန်ဗြဴမာ ပိတုယ် [မဟိမု](၊၊) [တဏှာ]၊၊ အရ[တီ]{၃၁}[၊၊ ရာဂါ၊၊ ဂဟ် ညာတ်] ကေတ် သၟိၚ်ၝ[ဍေဟ်တုယ် မဒေၚ်]ဒၟံ[ၚ်တဴဂဟ်၊၊ စိုဟ်တ္လုၚ်](ကဟတ် ကနာတ်)[ကု]ၝဍေဟ်တုယ်၊၊ [ပြာပ်]အာ ဇရေၚ်ကျာက်တြယ် (လငုဟ်ရ)[၊၊] ရုပ်{၃၂}[ဗြဴသမတ်လွုတ်]ပိက္လံမွဲဝါ၊၊ ရုပ်ဗြဴလွုတ် မဟဂေါအ်ကွာန် ပိက္လံမွောယ်ဝါ၊၊ ရုပ်ဗြဴ မ[ဂေါ]အ်ကွာန်မွယ် ပိက္လံမွောယ်ဝါ ရုပ်ဗြဴ မဂေါအ်[ကွာန်]ၜါ ပိက္လံမွောယ်{၃၃}[ဝါ၊၊ ရုပ်ဗြဴမဒဟ်တ]ဍယ်ညး ပိက္လံမွောယ်ဝါ၊၊ ရုပ်ဗြဴမဇၞောက်ညိ ပိက္လံမွောယ်ဝါ၊၊ ရဴဝေါအ် တုရဴဟေၚ် ဗြဴပိပိက္လံ ဍေဟ်တောအ်[နိမိတ်ဗ္ဒဟ်တုယ်၊၊] ဍေဟ်{၃၄}တောအ် ပြာပ်အာ ဇရေၚ်္ကျာက်တြယ်[ရ၊၊ ဍေ]ဟ်တောအ် ဟိုမ်ဇိုမ်[တဴ] ကုကျာက်တြယ် ဍေဟ်တောအ်် ဟဂေါအ် အခွေါၚ် ဍေဟ်တောအ်တုယ် [ဍေဟ်တောအ်] ကလေၚ်စဴ {၃၅}[ဇရေၚ်ၝ]ဍေဟ်တေအာ်ရ၊၊ ၊၊ 

===ကျာ်တြဲ ကလေၚ်ကၠုၚ် ဇရေၚ်အဇပါလ===
{ခ-၁} ၊၊ ၊၊ ခါတိလပိုယ် ကျာက်တြယ် (မပဒတဴ ပ္ဍယ်- ဆုရာဇာယတန ဒပဟ်တ္ငေယ် တုယ်[ဂ]ဟ်[၊၊ တိ]တ်တ္လုၚ်[နော]ရ်ာဇာယတနတုယ် ကလေၚ်{၂}ပ္လန် အာပ္ဍယ်ထာန် ဇြ[ယ်သုံမ် အဇပါလ]၊၊ (စသိုၚ်ကေတ်) [ဖ]လသမာပတ် ကျာက်တြယ်ဒၟံၚ်တဴရ၊၊ 

===ကျာ်တြဲ ဟွံမိက်တွဟ်ဓရ်===
ပ္ဍယ်ကာလတုယ် မ[ဒၟံ]ၚ် ပ္ဍယ်ထာန်ဂဟ် {၃}ဂ[သ]ပ်စိုတ်မွယ် မ[စံၚ်ထ]တ် က္တိုဝ်ဒဟ် ကုကျာက်တြယ်ရ၊၊ ဓရ်တုယ် မယြကုလိ[ဂေါအ်]ဂြၚ်ကေတ်[ဝေါ]အ်ဂဟ်၊၊ သ္ဇောဟ်လေရ် သ္ဇောဟ်[သန်၊၊ ၊၊] {၄}သ္ဇိုၚ် [န]ညး သ္ညာ[တ်သန်]၊၊ သ္ဇိုၚ် နညးသ္ဂြၚ်ကေတ်[သ]န်၊၊ [ငိယ်တ္ဍိမ်]သန်၊၊ အတိုၚ်ဓရ် မ[ယြ]ဂေါအ်ဂြၚ်ကေတ်[ဝေါအ်]ဂဟ်၊၊ [ယြဟေၚ်] သ္ပကေဝ်သြဇိုၚ်တဍို{၆}ၚ်သ္အယ်ပုရယ် သ္ပုဇဴသကာတုယ်၊၊ သ္ဒၟံၚ်ကေတ်ရ၊၊ [ကုညးစ္အာၚ်တ] ယြဟမိက်တွဟ်ရ ဂးတုယ်၊၊ စိုတ်မွ[ယ်]မွယ်တုယ် မသ္ပအ[န်က]ဗုတ် [ပ္ဍယ်မသ္တွဟ်]ဓရ် ကု{၇}ညးဂဟ် က္တိုဝ်ဒဟ် ကုကျာက်တြယ်ရ၊၊ 

===သၟိၚ်ဗြီု အာတ်ပၟိၚ်ကျာ် ကဵုတွဟ်ဓရ်===
ခါဂ(သဟ်)[သဟမ္ပတိ မဟာ]ဗြိုမ်တိမ်ကေတ် ဂသပ်စို[တ်] ကျာက်တြယ်တုယ်၊၊ ဂြကွောမ်ဗြိုမ် ဂြကွောမ် ဒေဝတဴ မ{၈}တဴတဴ ပ္ဍယ်စ[ဟ်]လ္ငိ[မ်]စက္ကဝါ[ဂဟ် တြဝီ]ဗ[ဝိုၚ်ကေတ်တုယ်၊၊ ပါ]ပ်အာ ဇရေၚ် ကျာက်တြယ်ရ[၊၊] ခါဂ[ဟ်] က္ၜံ[ၚ်]မွယ်ဒိုဟ် ပန္ဍးတိ ယောက်ကေတ် သမိမ်တ{၉}ယ် လိငေါရ် ကျာက်တြယ်တု[ယ်]၊၊ ဟေတ်တုယ် [မ](သ္ဂောအ်)[ကိုဝ်တွဟ်ဓဝ် ကုသတ်ဂမ္လို]ၚ်ဂဟ်၊၊ အာတ်ဝိုဝ် ကုကျာက်တြယ်ရ၊၊ ကျာက်တြယ်တုန်လေရ် {၁၀}ကိုဝ်ဝိုဝ် ကုသဟမ္ပတိ မဟာဗြိုမ် တုယ်ဟေ{ၚ်၊၊} (ကြဴနောတ်)တ္ငယ်ဂဟ်၊၊ ပ္ဍ[ယ်ထာန်] တြဝီဝူ မဟာဗောဓိဂိုမ်၊၊ ကျာက်တြယ် ဂၚ်္ဂေၚ် ပိဏ္ဍပါတ်{၁၁}တုယ် ဒၟံၚ်တဴ ပ္ဍယ်ထာန််ဂဟ်ရ၊၊ 

===ကျာ်တြဲသ္ၚဳမဲ သွက်ဂွံတွဟ်ဓရ်===
ပ္ဍ[ယ် ပယာမ်သဂါ](တ္င)[စ]ဟ်ပန် ဗြမံက် [ကိတုအ](သာ)တ်ဂဟ်၊၊ ဂသပ်ရဴဝေါ[အ်]က္တိုဝ်ဒဟ် ကုကျာက်တြယ်ရ၊၊ ဣသိ အာဠာရ{၁၂}ကာလာ[မ]ဂဟ်၊၊ [မသလဟ်တ]ၜးကိုဝ် ဓဝ်(လောကိယ)သမာပတ် ဒပဟ် [ကုယြဒဟ်] အိုဝ်ဒစိ၊၊ ဥပကာဇၞောက် ကုယြသန်[၊၊] ကုဣသိအာဠှာရကာလာ{၁၃}မဟေၚ် ယြ မဂပ်ဂွေါရ် သ္တွဟ်ဓရ် တွာရ ရဴဂဟ် (က္ဆပ်တုပ်)[၊၊ ခါဂဟ်](တြဒဟ် ဣသိ)[အာဠာရလာမ ပ္ဍယ် ဒပဟ်တ္ငယ်] [မလွော]န်တုယ် မချိုတ်အာ၊၊ မအာ{၁၄}က္တိုဝ်[ဒဟ်] ပ္ဍယ်အကိ[စ္စညာ ယတန]ဘု[မ်ဂဟ် တိမ်](ကေတ်)[တုယ်၊၊] [ဣသိ]အာ[ဠာရ](ကာလာမ) [ဟမွယ်ရ]စိ၊၊ [ဣ]သိ ဥဒကာ ကွောန်[ရာမ်]တု[န်လေရ်၊၊ ဟေတ်တုယ် မ]{၁၅}ဍေဟ်[သလ]ဟ်ထၜးကိုဝ်ဓရ် နေဝ[သညာ နာသညာ ယတန သမာပတ်][ဒဟ်](အိုဝ်ဒစိ၊၊ ဇၞောက်တဴ) ဥပကာ ကုယြကို(မ်) [ကုဣသိ]ဥ[ဒ]က[ဟေၚ် ယြမဂ]{၁၆}[ပ်ဂွေါရ် သ္တွ]ဟ်ဓရ် [တ္လာရ ဂး]တုယ်၊၊ ဂ[သပ်]စိုတ် ကျာက်တြယ် က္တိုဝ် ဒဟ်တု[န်၊၊] (ခါဂဟ်) တြ[ဒဟ် ဣ]သိဥဒက မချိုတ် တြ[ဍယ်]ဗတံ [မအာက္တိုဝ်](ဒဟ်) {၁၇}[ပ္ဍယ် နေဝသညာ နာသညာယ]တနဘု[မ်ဂဟ် တိမ်]ကေတ်တုယ်၊၊ (ဣသိဥဒက ဟ)မွ[ယ်ရ]စိ၊၊ တိပိုန်ပစ္စဝရ်တောအ် မက္လောန်ၜိုတ်(တဴ) [ကုယြ] (ခါ){၁၈}[မပ ဒုက္ကရစာရိယာတ်]ဂဟ်လေရ်၊၊ ဥပကာ[ဇၞောက်] ကုယြသန် ဒဟ်အိုဝ်[ဒစိ]၊၊ [ကု]တိပိုန် ပစ္စဝရ်[တောအ်ဟေၚ်] ယြမဂပ်ဂွေါရ်သ္တွဟ်[ဓရ်က္လာရော]

{၁၉}[ၚ်](ဂးတဴ)[ကာလ](မုဟ်)[ဝေါ]အ်စိ၊၊ တိပိုန် ပစ္စ[ဝေါရ်](တောအ်) (မူရဴ) ပ္ဍယ်[ထာ]န်တုယ် ဍေဟ်တော[မ]ဒၟံၚ်ရော ဂးတုယ်၊၊ ကျာက်တြယ်[က္ဆပ် ဗိစာရဏာ](မွ){၂၀}(ယ်တုယ်)၊၊ တြဒဟ် တိလပိုန် ပစ္စဝေါရ်[တောအ်](မပဒ)တဴ [ပ္ဍ]ယ် ဍုၚ်ဗာရဏ[သီ ပ္ဍ]ယ်ဂြိပ် ဣသိပတနဂဟ် တိမ်ကေတ်တုယ်[၊၊ ယြသ္အာ](ဍုၚ်ဗာရာ){၂၁}(ဏသီညိ) ဂးတုယ်၊၊ ပ္ဍယ်တ္ငယ်သီ ဗြပေၚ်[ကိတုအ]သာတ်ဂဟ်[ဟေၚ်၊၊ ကျာက်တြ]ယ် တိတ်အာ နောရ်သၟာရ်တၞံဇြယ်[သုံမ်]အဇပါလရ(၊၊ 

===သၟိၚ်အသောကဓမ္မရာဇ် ဒက်စေတဳ ဒၞာဲအဇပါလ===
ပ္ဍယ်ထာန်){၂၂}[ဇြယ်သုံ]မ် အဇပါ[လ]တုယ် မစိုန်ဒဟ်တဴ (ထာန်)[ပရိ]ဘောက် [ကျာ]က်တြယ်[ဂဟ်] သၟိၚ်မနွောမ် ကုပိုန် [တမ္လာ](မသ္ဇုၚ်)သ္ဍိုက် ပ္ဍယ်သာသနာ (မပ)[တံ ကု] {၂၃}(သၟိၚ်)[အ]သောကဓမၟ[ရာ]တ်တဂ[ဟ်၊၊ ဒက်]လောရ်[စေတီ]မွယ် အဇပါလစေတီ(ဂး)တုယ် မတ္လုၚ်တဴ ပုဇဴသကာ၊၊ 

===သၟိၚ်ဓမ္မစေတဳ ဒက်ပ္တုပ် စေတဳအဇပါလ ပ္ဍဲရာမည===
ပ္ဍယ်ထာန်ပိုယ်ရာမညဒေသ(ဝေါအ်တု){၂၄}(န်)လေရ်၊၊ ပ္တု[ပ်စကိုဝ်] အဇပါလ စေ[တေအ်]ဂးတုယ် အတိုၚ်ဒိုဟ်တ္လၚ်(စဍးဇငယ်)[ထာန်]တေအ်ဟေၚ်၊၊ တိလညး တိလစိၚ်[ဗတာၚ်](ကောန်တြု{ဟ်မွ}ယ် မဟိ[မု မဟာရာ](ဒေဝ)တုဲ၊၊ [ပ္ဍဲသက္ကရာတ် ၈၄၁ကိတု အသာတ် မသုန်စြဝေက်](တ္ငဲဗြဟသ္ပ)[တိ လက်မိန်](ဂဟ်)၊၊ (မကိုဝ်ကနံလောရ်) [အဇပါလစေတီ](ဝေါအ်၊၊ ၊၊ ၊၊ )

&lt;gallery&gt;
File:092 Cave 11, Buddha with Sujata from Side (33438497684).jpg|ဗီုရုပ် ဂၞကျာ်သုဇာတ မဂွံဆဵုကေတ် ပ္ဍဲထီု အဇန္တ [[Ajanta Caves|Ajanta]] (Cave 11).
File:084a Sujata presents food to the Bodhisattva in her Home (28143370033).jpg|ဗီုရုပ် ဂၞကျာ်သုဇာတ ပ္ဍဲ [[Lalitavistara]], [[Borobudur]].
File:083 Sujata (detail) (9166313782).jpg|ဗီုရုပ် ဂၞကျာ်သုဇာတ ပ္ဍဲသေံ ([[Thailand]]).
File:Sujata in Wat Pho.jpg|ဗီုရုပ် ဂၞကျာ်သုဇာတ ပ္ဍဲဝါတ်ဖဝ် ဍုင်သေံ [[Wat Pho]].
File:037 Sujata offers Milk-Rice to the Bodhisatta who later floats the Bowl up the River (9273571152).jpg|ဗီုရုပ် ဂၞကျာ်သုဇာတ ကဵုဒါန် ပုင်ဍာ်တှ် ပ္ဍဲဍုင်သေံ ([[Thailand]])
File:036 Sujata Offers Milk-Rice (9014432852).jpg|ဗီုရုပ် ဂၞကျာ်သုဇာတ ကဵုဒါန် ပုင်ဍာ်တှ် ပ္ဍဲကေဍာ၊ မလေရှာ ([[Kedah]], [[Malaysia]]).
File:Sujata and the Buddha.jpg|Sujata offering [[kiribath]] to [[Gautama Buddha]] depicted on fresco at [[Kelaniya Raja Maha Vihara]].
File:Sujata in Bhutan Temple.jpg|Sujata in a [[Bhutan]] temple.
&lt;/gallery&gt;

==နိဿဲ==
*http://www.palikanon.com/english/pali_names/am/ajapala_nigrodha.htm &lt;br&gt;
*ချစ်သိန်း (ဦး)၊ မွန်ကျောက်စာ ပေါၚ်းချုပ်၊ ၁၉၆၅


[[Category:ပရေၚ်ဘာသာ]]
[[Category:ဗုဒ္ဓဘာသာ]]
[[Category:လိက်ပတ်မန်]]
[[Category:ကဏ္ဍအဓိက!]]
[[Category:BEHM]]
{{DEFAULTSORT:အဇပါလ}}
{{Mon inscriptions}}</text>
      <sha1>12k68vbspr2s773jsbqxxvf8gdq2kfe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>သၚ်္ကြာန်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1021</id>
    <revision>
      <id>54937</id>
      <parentid>46744</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:54:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54937</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50924" sha1="6yfcyz6sr7ajzzt9m1w7tti35rfrkth" xml:space="preserve">{{Infobox holiday
|holiday_name = အတးသင်္ကြာန်
|type = buddhist
|image = Bagan era painting of Thingyan.jpg
|imagesize =
|caption = ဗီုရုပ်ကသူ သဘင်အတး နူခေတ်ဗုကာံ
|official_name = သဘင်အတးသင်္ကြာန်
|nickname = 
|observedby = ဂကူမန်၊ ဂကူဗၟာ၊ ဂကူသေံ၊ ဂကူယခေင်
|litcolor = 
|longtype = 
|significance = သဘင်သၞာံတၟိ
|begins = ၁၃ ဨပြဳ (ဒစးအတး)
|ends = ၁၆ ဨပြဳ (လတိုန်အတး)
|date = ၁၇ ဨပြဳ (သၞာံမွဲမံက်)
|flower = ပကဴနာဍူ
|celebrations = သဘင်ဍာ်
|observances = ဝေင်ပက်ဍာ်၊ ပတုဲဒါန်၊ မင်သဳ၊ ကလအ်မၞိဟ်အာယုက်။ 
|relatedto = [[:en:Puthandu|Tamil New Year]] 
}}
{{Wiktionary}}
'''သဘင်အတးသင်္ကြာန်''' ဝွံ ဒှ် သဘင်မသၠာဲသၞာံ ပ္ဍဲ ဂကူမန်ကီု သီု ကုဂကူ ပ္ဍဲရးအာရှ ဗွဲမဂၠိုင်တုဲ မလေပ်ကၠောန် ပ္ဍဲ အကြာ ဂိတုဖဝ်ရဂိုန် ဂိတုစဲလပါ်စ ဗွဲမဂၠိုင် ကိတ်ညဳ ကုဂိတုဨပြဳ အကြာ၁၃-၁၅ ရ။ မအရေဝ် '''အတး သင်္ကြာန်'''ဂှ် အတးဂှ် ဒှ် အရေဝ်မန် မဂွံအဓိပ္ပါယ် မပြံင်လှာဲတုဲ သင်္ကြာန်ဂှ် ကၠုင် နူ သံသကြိုတ် ＂သင်္ကြာန္တိ＂ မဂွံအဓိပ္ပါယ် မတုပ် ကုဗီုမန် မပြံင်လှာဲကီုရ။ ညံင်ရဴပ္ဍဲမန်ကီု ဗၟာတအ်လေဝ် ကော် (အတာသင်္ကြန်) ကီုရ။ ဆဂး ညးတအ် ဟီု အတာဂှ် ကၠုင်နူ အရေဝ်ပါဠိ ＂အန္တ＂ မဂွံအဓိပ္ပါယ် ＂ကၞောတ်＂ရ။ အတိုင်လိက်စၟတ်သမ္တီ ရဲရးယူရောပ် ညးမစိုပ်လဝ် ဍုင်မန် ပ္ဍဲ အကြာသၞာံ ၁၅၈၀တအ်ဂှ်မ္ဂး ညးချူလဝ် (Sapan Daiche) သဘင်ဍာ်၊ မန်မွဲအခိင်ဂှ် ကော်စ သဘင်ဍာ် ဒှ်မာန်ရ။ ပ္ဍဲ အကြာလဟီုမန်တအ်ဂှ် ကော်စ သဘင်ဍာ်တုဲ ပ္ဍဲ လိက်တအ်မ္ဂး ချူ သဘင်အတးသင်္ကြာန် ဒှ်မာန်ရ။

သဘင်အတးဝွံ မွဲသၞာံကုမွဲသၞာံ လၟိဟ်တ္ၚဲမကၠောန် ဟွံတုပ် ရေင်သကအ်ရ။ သၞာံလ္ၚဵု တ္ၚဲလစှ်ေအတး (အတးစှ်ေ)၊ တ္ၚဲကြာပ်သၞာံ၊ တ္ၚဲဒတိုန်အတး(တ္ၚဲအတးတိုန်)၊ သၞာံလ္ၚဵု တ္ၚဲကြာပ်သၞာံ နွံၜါတ္ၚဲတုဲ ဗွဲမဂၠိုင် နွံပိတ္ၚဲတုဲ သၞာံလ္ၚဵု သီုဖအိုတ် နွံပန်တ္ၚဲရ။ ပ္ဍဲတ္ၚဲအတးတအ်ဂှ် မၞိဟ်တအ် ဍောတ်တ် ဇၞော်ဇၞော်တိတ်ဝေင်ပက်ဍာ် ရေင်သကအ်တုဲ မၞိဟ်မလုပ်မင်သဳလ်ဇမၠိင် ဗွဲတၟေင် မၞိဟ်အာယုက်ဇၞော်တအ် ပဒတဴ ပ္ဍဲဇြပ် ပ္ဍဲဘာရ။  ပ္ဍဲ တ္ၚဲဒတိုန်အတး (ဟွံ) တ္ၚဲသၞာံမွဲမံက်ဂှ်မ္ဂး ကၠာမၞိဟ်အာယုက်ဇၞော်တအ် ဟွံဂွံစဴသ္ၚိ နူမမင်ဒၟံင်သဳလ်ဂှ် မၞိဟ်သၟတ်တအ် ကလအ်စ၊ တုဲပၠန် မၞိဟ်သၟတ်၊ မၞိဟ်ဇၞော်တအ် ကောံ ရေင်သကအ်တုဲ ရပ်လဝ် က္ဍိုင်ဇၞောဝ်၊ ပ္ကဴသြဴ၊ ပၞာင်တုဲ တိတ်အာ ပူဇဴကျာ်ရ။ အရာတအ်ဂှ် ဟိုတ်နူမကၠောန်ပကၠုင် သၞာံ ဗွဲမလအ်တုဲ နဒဒှ် အခိုက်ကၞာမွဲ စၟတ်သမ္တီလဝ် ပ္ဍဲ ဂကူမန်တအ်ရ။

== နိရုတ္တိ ==
အတး သင်္ကြာန် မအရေဝ်ၜါမ၊ ပ္ဍဲ လဟီုမ္ဂး မန်တအ် မဟီု အတး ဂၠိုင်တုဲ ပ္ဍဲကာလမချူလိက်မ္ဂး ချူသီုၜါ အတးသင်္ကြာန် ရ။ အတး ဂှ် ဒှ် အရေဝ်မန် မဂွံအဓိပ္ပါယ် မသၠာဲဂတးတုဲ သင်္ကြာန် ဂှ် ကၠုင်နူ အရေဝ်သံသကြိုတ် ＂သင်္ကြာန္တိ Saṅkrānti (सङ्क्रान्ति) မဂွံအဓိပ္ပါယ် ပြံင်လှာဲ (ဟွံ) မကၠောအ် နူဂြိုဟ်မွဲ ဗစိုပ်ကဵု ဂြိုဟ်မွဲ၊ (ဟွံ) မကၠောအ် နူရာသဳမွဲ ဗစိုပ်ရာသဳမွဲ၊ ပ္ဍဲဒၞာဲဏအ် မဂွံအဓိပ္ပါယ် မပြံင်လှာဲ နူ သၞာံမွဲ ဗစိုပ်သၞာံတၞဟ်မွဲရ။ &lt;ref&gt;[https://www.wisdomlib.org/definition/sankranti Wisdom Library], Sankranti, aka: Saṅkrānti; 4 Definition(s);saṅkrānti (संक्रांति).—f Transit or passage (of the sun or a planet from one sign of the zodiac into another). Passage from one time or condition in life to another. Colloq. Anyone adversely affecting one's interests. saṅkrānta basaṇēṃ To suffer the alighting or affecting of some malign influence of a planet. To suffer harm or injury from.&lt;/ref&gt; ညံင်ရဴပ္ဍဲမန်ကီု ဗၟာတအ်လေဝ် ကော် (အတာသင်္ကြန်) ကီုရ။ ဆဂး ညးတအ်ဟီု အတာဂှ် ကၠုင်နူ အရေဝ်ပါဠိ ＂အန္တ＂ မဂွံအဓိပ္ပါယ် ＂ကၞောတ်＂တုဲ အတာ ဂှ် သၞာံတြေံစိုပ်ကၞောတ်တုဲ သင်္ကြန်ဂှ် ကၠောအ်သၞာံတၟိ&lt;ref name=Myan-Sow&gt;မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၃)&lt;/ref&gt; ဗီုဏအ် ညးတအ် ပံက်လဝ် အဓိပ္ပါယ်ရ။ 

ဂကူဒါတ် [[:en:Jan_Huyghen_van_Linschoten|Jan Huyghen van Linschoten]] (၁၅၆၃ - ၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၆၁၁) ညး မံင်လဝ် အကြာဂကူမန်တုဲ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၈၈ ဂှ် တိတ်နူ ဍုင်ဗဂေါ စိုပ်ဍုင်အိန္ဒိယ Goa တုဲ နူဂှ် ကလေင်စိုပ် ယူရောပ်။ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၉၈ ဂှ် ညး ချူပ္တိတ် လိက်ပရူပရာ သီု ဗီုရုပ် ကေုာံ ဗီုတိဍာ် ပ္ဍဲ ဍုင်ရးအာရှဂှ် ဂွံဆဵုကေတ် ဗီုရုပ်ဂကူမန် ကေုာံ ပရူဂကူမန် ဗွဲမဂၠိုင်ရ။ ပ္ဍဲ လိက်ဂှ် ညး ချူလဝ် သဘင်အတးဂှ် နယၟု သဘင်ဍာ် (Sapan Daiche)ရ။ &lt;ref name=Huyghen/&gt;

==သဘင်ဍာ်==
ဂကူဒါတ် [[:en:Jan_Huyghen_van_Linschoten|Jan Huyghen van Linschoten]] (၁၅၆၃ - ၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၆၁၁) ဂှ် ပ္ဍဲအကြာသၞာံ ၁၅၈၀တအ်ဂှ် စိုပ်အာ ဍုင်မန် ဗဂေါတုဲ ညး ချူစၟတ်သမ္တီလဝ် ဗီုအခိုက်အလိုက် ကေုာံ သဘင်ဂမၠိုင် ပ္ဍဲဍုင်မန်ရ။ လိက် ကေုာံ ရုပ်ကသူ ညးမဓဇက်လဝ်ဂှ် ဒှ် ဗီုရုပ်အခိုက်မန် နရုပ်ကသူ ၜိုတ်မဂွံဆဵုကေတ်မ္ဂး ဒှ် အရာတြေံအိုတ်မွဲတုဲ ဒှ် တင်ဂၞင်ကိစ္စဇၞော် ပ္ဍဲ အရာမလ္ၚတ် အခိုက်အလိုက်ဘဝဂကူမန် ပ္ဍဲခေတ် ၁၆ ဗွဝ်ကၠံမွဲရ။ ပ္ဍဲဒၞာဲဗီုအတးသင်္ကြာန်ဂှ် ညးဓဇက်လဝ် ဗီုမန်တအ် မဝေင်ဒၟံင်ဍာ် အဃောမပက်ဒၟံင်ဍာ် ရေင်သကအ်၊ ရံင် ကုလိက်ညးမချူလဝ် ဗွဲသၟဝ်ဂှ်တုဲ ရုပ်လဒေါဝ်ဂှ် ဒှ် ရုပ်ဨကရာဇ် ဍုင်ဗဂေါ မဝေင်ဒၟံင်အတး ကရောမ် ဂကောံအမာတ် သၟိင်တၠတအ် ဒှ်မာန်ရ။ လပါ်တဲပါဲဂှ် ဂွံဆဵုကေတ် ရုပ်မၞိဟ်မွဲ မဒတဴဒၟံင် ပ္ဍဲထၟာဲဇၞော်မွဲမတုဲ မၞိဟ်တအ် ဗလိုပ်ဒၟံင် မၞိဟ်ဂှ်၊ တုဲ မၞိဟ်လ္ၚဵုဂှ် ကၟံက်ကေတ် ဍာ် မဗလိုပ်လဝ်မၞိဟ်ဂှ်တုဲ သုင်ဒၟံင်ရ။ ရံင် လိက်ညးမချူလဝ် ဗွဲသၟဝ်ဂှ်တုဲ မၞိဟ် ပ္ဍဲထၟာဲ မဒုင်ဗလိုပ်ဍာ်ဂှ် ဒှ် လကျာ်ရ။ မၞိဟ်တအ် ပတှ်ေကေတ် ဍာ်မဗလိုပ်လဝ် လကျာ်ဂှ် ယဝ်ရသုင်မ္ဂး ယဲဘဲလာဲလေင်ရ။ လပါ်လက္ကရဴဂှ် ဂွံဆဵုကေတ် ဗီုရုပ်ဂၠုင် ဗွဲမဂၠိုင်ရ။ ဒၞာဲဂှ် ညးချူလဝ် ဗီုမဝေင် Sapan Donon သဘင်ဒုန်ဂၠုင် ဒှ်မာန်ရ။ ကုညးမကလိဂွံပထမဂှ် သၟိင်ကဵု လာပ် ရုပ်စေတဳထဝ်မွဲတုဲ ကုညးမကလိဂွံဒုတိယဂှ် သၟိင်ကဵု လာပ် ရုပ်စေတဳသြန်မွဲရ။ မၞိဟ်မစိုပ် လက္ကရဴအိုတ်ဂှ် ညးကဵု ဂၠိက်ရ။ 

အတိုင်ညးမချူလဝ်ဂှ် ကၠာဲစၠောအ်လဝ် နကဵုဘာသာမန် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဏအ်ရ။

&lt;blockquote&gt;...ပၞောဝ်ကဵု သဘင်ညးတအ် ဗွဲမဂၠိုင်ဂှ် ဂကူမန်တအ် နွံ သဘင်မွဲ မကော်ခဴစ သဘင်ဍာ် (Sapan Daiche)။ ဨကရာဇ် စိုပ်ကၠုင် ပ္ဍဲဒၞာဲ မစၟတ်သမ္တီလဝ်မွဲဒၞာဲ မဒှ်ဒၞာဲ မၞိဟ်တအ် မပက်ဝေင်ဒၟံင်ဍာ် ရေင်သကအ် နကုဍာ်စၠန်ရ။ အမာတ် ဨကရာဇ်တအ်လေဝ် ပက်စဝ် ဍာ်စၠန် ကုရေင်သကအ်ကီုတုဲ ပလောအ်ညးတအ် ဍုက်ဍေက်ဒၟံင်အိုတ်ရ။ ပ္ဍဲဒၞာဲဂှ် သဘင်မွဲပၠန်ဂှ် ညးကော်စ သဘင် Sapan Donon (သဘင်ဒုန်(ဂၠုင်)) မကၠောန် ပ္ဍဲ Menao၊ ဨကရာဇ် ကု ဂၞကျာ်ဂှ် တိတ်အာ နကုဂၠုင် မကျိုင်ကျဝ်လဝ် ဗွဲမဒးရးမွဲရ။ ဂၠုင်ဍောတ်တ် ၜိုတ်ကၠံ လုပ်ပြိုင်၊ ဂၠုင်မွဲမ္ဂး မၞိဟ်ဒုန်ၜါ မဒုန်အာ တိုင်ပ္ကဴ မစၟတ်သမ္တီလဝ်ဂှ်ရ။ မၞိဟ်မဂွံပထမဂှ် ကလိဂွံ ရုပ်စေတဳထဝ်မွဲ၊ မၞိဟ်ဒုတိယဂှ် ကလိဂွံ စေတဳသြန်မွဲ၊ ကုမၞိဟ် မစိုပ်လက္ကရဴအိုတ်ဂှ် ကလိဂွံ ယာတ်ပလောအ်တုဲ ဒးဒုင်ပပရေအ် ကုဂၞကျာ်ဨကရာဇ်တအ်ရ။ ကောန်ဍုင်တအ်ဏအ် တ္ၚဲဂှ် သီုဒှ် တ္ၚဲတၟေင် အခိင်ကာလ ညးတအ် မဗလိုပ်လကျာ်ညးတအ်ရ။ ဍာ်ဂှ် ညးတအ် စၟတ်သမ္တီလဝ် ဍာ်ပရဲတုဲ ဍာ်မဗလိုပ်လဝ် လကျာ်ဂှ် ညးတအ် သုင်အိုတ်ရ။ &lt;ref name=Huyghen&gt;[https://www.swaen.com/item.php?id=28560 XXI. Festorum Quorundam Aliorum in Pegu.]{{Dead link|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} (Other festivities in the kingdom of Pegu] E BRY, Th. Frankfurt, 1599: 
Among their many festivals, the Peguans had a particular one called Sapan Daiche – the Festival of Water. The king arrived at a certain place where everyone sprinkles each other with rose-water. The king’s noblemen also pour rose-water over each other, which soaked their clothing. There was also a festival called Sapan Donon, held at Menao, to which the king and his women travelled in a very ornate boat. About a hundred little boats, each with two rowers in, were waiting for their arrival before they began their race to a certain spot. The winner received a golden pagoda and the second, a silver pagoda but the last one receives a cloth and was mocked by the king’s women. The natives also had special days when they bathe their priests. The water they use was considered holy, so they drank it out of reverence to the priest&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== တမ်မူလ ==
သဘင်အတးသင်္ကြာန်ဝွံ ဆက်စပ်ဒၟံင် ကုအခိုက်ကြက္ကဒိန်ရ။ အခိုက်ကြက္ကဒိန်မန် တ္ၚဲဏအ်ဂှ် တမ်မူလ ကၠုင် နူ အိန္ဒိယ (ဝါ) ဟိန္ဒူတုဲ သဘင်အတးသင်္ကြာန်ဝွံလေဝ် တမ်မူလ ကၠုင်နူ ဟိန္ဒူကီုရ။ ပ္ဍဲ အိန္ဒိယ ဂကူတမိလ် (Tamil) တအ်လေဝ် ဝေင်သဘင်သၠာဲသၞာံ အတိုင်ကြက္ကဒိန်ဟိန္ဒူ ပ္ဍဲ ဂိတုစဲ မွဲမံက်ကီုရ။ ဂိတုစဲမွဲမံက်ညးတအ်ဂှ် ဒတုံဒၞာဲ ကုကြက္ကဒိန် ဂြေဂေါရိယာန် (ကြက္ကဒိန်အင်္ဂလိက်) ဂိတုဨပြဳ ၁၄ ဇၟာပ်ပ်သၞာံရ။ &lt;ref name=&quot;Melton2011p633&quot;&gt;J. Gordon Melton (2011). ''Religious Celebrations: An Encyclopedia of Holidays, Festivals, Solemn Observances, and Spiritual Commemorations''. ABC-CLIO. p. 633. [[International Standard Book Number|ISBN]] [[Special:BookSources/978-1-59884-206-7|978-1-59884-206-7]].&lt;/ref&gt;အတးဍုင်မန်ဗၟာလေဝ် ဗက်လဝ် အတိုင်ကြက္ကဒိန်ဟိန္ဒူဏအ်ကီုတုဲ ကြပ်ဇၟာပ်သၞာံဂှ် အတးစှ်ေ အကြာ ဂိတုဨပြဳ ၁၄ ဂှ်ကီုရ။ ညံင်ရဴဂကူတမိလ်တအ်ကီု ဂကူတၞဟ် တွဵုရးတၞဟ် ပ္ဍဲ ဍုင်အိန္ဒိယ ဗွဲမဂၠိုင်လေဝ် ကၠောန် သဘင်မသၠာဲသၞာံ ပ္ဍဲတ္ၚဲဂှ် ကီုရ။ ဆဂး မွဲတွဵုရး ကုမွဲတွဵုရး၊ မွဲဂကူ ကုမွဲဂကူ ကော်စ ယၟုသဘင်ဂှ် ဟွံတုပ်ရေင်သကအ်ရ။ ဂကူတမိလ်ဂှ် ကော် တမိလ် ပုတ္တာဏ္ဋု (தமிழ்ப்புத்தாண்டு)၊ ပ္ဍဲတွဵုရးကေရလဂှ် ညးကော်စ ဝိၐု၊ ပ္ဍဲ ဒေသလဒေါဝ် ကေုာံ သၟဝ်ကျာအိန္ဒိယဂှ် ကော်စ ဝိသာခဳ။&lt;ref name=&quot;Melton2011p633&quot;/&gt;

ပ္ဍဲ တ္ၚဲမသၠာဲသၞာံဂှ်မ္ဂး ဂကူတမိလ်တအ် ဝေင်သဘင် နဒဒှ် သဘင်ဂကောံသ္ၚိကၟိန်တုဲ သအးဇ္ၚးသ္ၚိ၊ စုတ်လဝ် သတ်ဆု ကုထး/ဒုံလေင်၊ ပ္ကဴဒုံလေင်၊ ပၞာင်ဒုံလေင်တုဲ ပူဇဴ ပ္ဍဲ သ္ၚိကျာ်၊ အာဇရေင် ဘာကျာ်။ မၞိဟ်တအ် လတက်ပလောအ်တၟိတၟိ ကျိုင်လဝ်ကျေဝ်ကျေဝ်တုဲ အာကလအ်စ မၞိဟ်အာယုက်ဇၞော်၊ ဒုင်ကေတ် ဂလာန်ရာဒနာ နူ မၞိဟ်ဇၞော်၊ နူ မိမတအ်တုဲ ဂကောံသ္ၚိကၟိန် စ စၞသက္ကုဖျုန် ကေုာံ လမျီုရ။ &lt;ref&gt;Samuel S. Dhoraisingam (2006). ''Peranakan Indians of Singapore and Melaka''. Institute of Southeast Asian Studies. p. 38. [[International Standard Book Number|ISBN]] [[Special:BookSources/978-981-230-346-2|978-981-230-346-2]].&lt;/ref&gt;

နကုလညာတ် ဂုနသေဂရာမ် (Gunasegaram) မချူပ္တိတ်လဝ်လိက် သၞာံ ၁၉၅၇ ဂှ်မ္ဂး သဘင်သၞာံတၟိ မကၠောန်ဒၟံင် ပ္ဍဲ သဳရိလင်္ကာ၊ ကမ္ဗောဒဳယာ၊ စမ္ပါ၊ ဗိယေတ်နာမ်၊ ကေုာံ မန်ဗၟာဂှ် ကၠုင်နူ အခိုက်သဘင်သၞာံတၟိတမိလ်တုဲ အခိုက်ဝွံ စေန်ဆက်ကၠုင် နူ မောဟေန္ဇော-ဒရော (Mohenjo-daro) မဒှ် ဂကောံမၞိဟ်အိန္ဒူ ([[:en:Indus_Valley_Civilisation|Indus Valley Civilization]])&lt;ref&gt;Tamil cultural influences in South East Asia (1957) by Samuel Jeyanayagam Gunasegaram, Ceylon Printers p.18&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Tamil Culture, Band 6 (1957), Academy of Tamil Culture p.79&lt;/ref&gt; မဒှ်ဂကောံမၞိဟ်တမၠာ နူ ဘဳသဳ ၃၃၀၀ - ၁၃၀၀ တေအ်ရ။ နကုလညာတ် နနစုရိယာန် (Nanacuriyan) မ္ဂး နူခေတ်လဒေါဝ် အခိုက်တမိလ် (အခိုက်ဟိန္ဒူ) မစိုပ်ကၠုင် ပ္ဍဲ ဒေသအာရှဒိုဟ်အဂၞဲတေအ်ဂှ် စကၠောန်ကၠုင် အခိုက်ဝေင်သဘင်မသၠာဲသၞာံဏအ် ဒှ်မာန်ရ။&lt;ref&gt;An introduction to Tamil culture, Kirusna Nanacuriyan (1984), Institute for International Tamil Renaissance p.81&lt;/ref&gt;

==အာဂီု ကေုာံ ပုင်သင်္ကြာန် ==

ပ္ဍဲ အခိင်အတး သင်္ကြာန်မ္ဂး စၞတၟေင် မန်တအ် မကၠောန်ဖာပ်ဗ္စဂှ် ဒှ် ပုင်အတး (ဝါ) ပုင်သင်္ကြာန် ရ။ ပုင်သင်္ကြာန်ဂှ် ညးဍုန်တုဲ ကလေင်ကြာတ်လဝ် ညံင်ဂွံဂွံ အသာ်ဗုဗု ညံင်ဍောင်ပ္ကဴမၠဵုတုဲ စုတ် ကုဍာ်မောဝ်ဇောဝ်တုဲ စ ကုခၞာ မၞုံ ကုလသိုန်ဗွဲမဂၠိုင်တုဲ ကိတ်စ မြေက်ခၞာရ။

စပ် ကုပုင်အတးကီု စပ် ကုဟိုတ်သင်္ကြာန် မဂွံဒှ်ကၠုင်ကီုဂှ် မန်တမၠာတအ် သီုဇန်လဝ် ပေါမ်အာဂီုမွဲဏီရ။ မၞိဟ်အဓိက ပ္ဍဲ ပေါမ်အာဂီုဂှ် မဂွံယၟု ဓမ္မပါလ တုဲ ＂သၠပတ်ဓမ္မပါလ＂ ညးကော်စရ။ ပ္ဍဲ အာဂီုဂှ် ညး ချူလဝ် ဒဒှ်ရ က္ဍိုပ်သၟိင်မဟာဗြီုဂှ် တူလောန်တုဲ စွံဒၞာဲလဵု ဟွံဂွံ၊ ဒၞာဲမစွံဂှ် လီုလာ်အာမာန်ဂှ်ရ ကောန်ဗြဴသၟိင်အိန် ထပှ် နအလန် ဗွဲလၟေင်င် ဒးထ္ၜလဝ်ရ။ ပေင် ၃၆၅ တ္ၚဲမ္ဂး စၠောအ်တဲ ကောန်ဗြဴမွဲပၠန် ပ္ဍဲ အခိင်မစလောအ်တဲဂှ် ဒှ် အခိင်သင်္ကြာန် ညးကော်စရ။ 

အာဂီုဝွံ က္ဍိုပ်သၟိင်မဟာဗြီုဂှ် ဗွဲစၟတ် ညး ရန်တၟအ် သၟိင်တ္ၚဲ။ နဥပစာလင်္ကာ ပ္တိုန်စလဝ် တ္ၚဲဂှ် နဒဒှ် က္ဍိုပ်သၟိင်ဗြီုရ။ ပ္ဍဲ အခိင်သင်္ကြာန်ဂှ် ဒှ် အခိင် ဂၠးတိပိုဲ မဂေတ်ကၠောအ်ဂွံ တ္ၚဲ မွဲပဝူရ။ (အခိင်ကၠာတေအ် မၞိဟ်တအ် ထေင်ကေတ် သၟိင်တ္ၚဲမဂေတ်ဒၟံင် ဂၠးတိတုဲ ညးတအ် ထေင်ကေတ် တ္ၚဲဂေတ်ဂွံ မွဲပဝူရ။) ဂၠးတိပိုဲ ကလေင်စိုပ် ပ္ဍဲဒၞာဲ မတဝ် ကုဒေသဍုင်အိန္ဒိယ၊ ဍုင်မန် ကညင်အိုတ် ကၠောအ်တမ်သၞာံ သွက်ဂွံစိုပ် ဥတုဗြဲဂှ် ရာသဳဥတု ကလေင်စတၟိပၠန်ဂှ်ရ ညး စၟတ်သမ္တီလဝ် သၞာံတၟိရ။ အတိုင်လိက် ပြကိုဟ်သူရိယသိဒ္ဓန္တမ္ဂး ပွိုင်လလအ် ဂၠးတိပိုဲဏအ် မဂေတ် တ္ၚဲဂှ် နွံ ၃၆၅ တ္ၚဲ၊ ၆ နာဍဳ၊ ၁၂ မိနေတ်၊ ကု ၃၇ စက္က။ အတိုင် ပြကိုဟ်ပညာနက္သတ်တၟိမ္ဂး နွံ ၃၆၅ တ္ၚဲ၊ ၅ နာဍဳ၊ ၄၉ မိနေတ်၊ ကု ၄၆ စက္ကမ္ဂး ဂၠးတိပိုဲ ဂေတ်ဂွံ တ္ၚဲ မွဲဗဂေတ်ရ။&lt;ref name=Myan-Sow/&gt;


အာဂီုဓမ္မပါလဂှ် ညးချူလဝ် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဝွံရ။ &lt;ref name=Htawsorn/&gt;


ပ္ဍဲ လက်ထက်ဘဒြကဝ်ဝွံ နွံ သေထဳမွဲ မပတၠပိုန်ဟာန် ညံင်တိသုန္ဓရဳ ထစေင်အာကီုရ။ နွံ ကာလမွဲတ္ၚဲ ထမှောံအရက် (အိက်အရက်) မွဲ ပ တၠကောန်တြုဟ်ၜါဂှ် ဍေဟ်တိုန်ပ္တီ နာဲပိုဲ သေထဳဂှ်

＂ပိုန်ဟာန်ယဿပတ် တၠအဲ ဇၞော်ကွေဟ်ရ။ ဆဂး တၠအဲ ဟွံတုပ်အဲဏီ။＂သာ်ဝွံ ဍေဟ် ဟီု ကုသေထဳရ။ သေထဳ မိင် လဟီုထမှောံအရက်ဂှ်တုဲ ကာလ သၟာန် တမှောံအရက်

＂မုဟိုတ် ဟွံတုပ် ကုတၠအဲရော။ ဂှ် သာ်ဝွံ တမှောံအရက် သ္ဂး ကုသေထဳဂှ်ရ။

＂ပိုန်ဟာန်တၠအဲဂှ် ဂၠိုင်ကွေဟ်၊ ဆဂး ကောန်တြုဟ် ကောန်ဗြဴ မွဲလေဝ် ဟွံမဲ၊ ကာလတၠအဲ စဴအာ ဘဝပလိုတ်တုဲ ပူဂိုလ် မဂွံပ ကုသိုလ် ကဵုဒါန်တုဲ ဂွံဇိုန်ပိုန်ပြင်ဏာ တၠအဲ သ္ဂောအ်ကလိဂွံ သမ္ပတ္တိတသိုက် ဟွံမဲသက်သက်ရ။ ဟိုတ်ဂှ်ရ ပိုန်ဟာန်တၠအဲဂှ် ဒှ်ဒၟံင် အာဲတၟာဲသံသာတုဲ ပိုန်ဟာန်တအ်ဂှ် သွက်တၠအဲ ဒှ်ဒၟံင် သၟးသၟးရ။ အဲဂှ် ပ တၠကောန်တြုဟ်ၜါတုဲ ဗတ်ရအဲ ချိုတ်အာကီုလေဝ် ဂဝိင်အစံင်အတူသောသၞာ ဟွံမဲရ။ အဲ ချိုတ်အာတုဲ ကောန်အဲ သ္ဂောအ်ပ္တုဲဓဝ်ကုသိုလ် သ္ဂောအ်ဇိုန်ပိုန် ပြင်ဏာ ကုသမ္ပတ္တိမပြဲပြဲဂှ် အဲ ကလိဂွံရ။ ဟိုတ်ဒၟာသာ်ဂှ်ရ တၠအဲ ဟွံတုပ် ကုအဲ အဲ မ္ဒးဂးရောင်။＂

သေထဳ မိင် ဂလာန်တမှောံအရက်ဂှ်၊ တုဲ သာ်ဝွံ သေထဳဂးရ။

＂တမှောံအရက်ဝွံ ဍေဟ် ဆက် တၞောဝ်ဒတောဝ်အနာဂတ်ရောင် ဟွံသေင်ဟာ ပသာ်အဲ ကလိဂွံ ကောန်တြုဟ်မွဲ မၞုံ ကုရုပ်သာ် မၞုံ ကုပညာသကာ မပ္ကင်ရင်လဝ် ရုပ်သာ်ကျာ်သြဳ မပြဲလောန် မတၟေင်လောန် နူညးသအာင်ဂှ်ရော။＂

သေထဳ ဂးတုဲ အာတ်ကောန် ကုသၟိင်ဂိတု၊ သၟိင်တ္ၚဲ လုကဴဂြိုပ်ပိသၞာံကီုလေဝ် သၟိင်ဂိတု သၟိင်တ္ၚဲ ကဵုဟွံမာန်၊ လုကဴပိသၞာံ လောန်အာတုဲ ပ္ဍဲ ကာလဇန်တအ် ဝေင်သဘင်ကၠောအ်သၞာံ သေထဳ တွဳပွိုင်ကေတ် ကမၠောန်မှံင်မှ မိမိန်ၝဲဂမာ သီုတွဳဝါရဂမၠိုင်၊ သီုက္ဍိုင်ထဝ် ဇၞောဝ်အလာံတုဲ ဇက်တိတ်အာ သြင်ဂင် သၟဝ်တၞံဇြဲသုံရ။ စိုပ်ဇြဲသုံတုဲ သေထဳ ပူဇဴ ဒေဝတဴဇြဲသုံ ကုပုနပဍုန်တုဲ လာင်ထပှ်ဝါ ညံင်ရဴ ခမောံမၠဵု သီုဍာ်ထီုမြမောဝ် ကေုာံ အမာဲမဒးရး ပူဇဴတုဲ သေထဳ အာတ်ကောန်တြုဟ်ရ။ ပိဏ္ဍပါတ် ပသၟိဟ်နူဂှ် စဟာပ်ဝေင်ဂြိုင်တုဲ ကဵုဒါန် ကုကမၠောန်မှံင်မှ မိမိန်ၝဲဂမာတုဲ သဳကၠဳဒၟံင် ဒေဝတဴ သီု ကုတွိင်တွိုက် မဂၠိုင် ကုသာ် ဗရုတမ္ညဝ်ဒၟံင်ရ။ တုဲ သေထဳ ကလေင်ဇက်စဴ ပြာသာဒ်ဇကုရ။

ဒေဝတဴဇြဲသုံဂှ်လေဝ် ဗီုသေထဳ မအာတ်ဂှ် ကဵုဟွံမာန်တုဲ တိုန်အာ ကုသၟိင်အိန်၊ အာတ် အရီုအဗင် သၟိင်အိန်ရ။ သၟိင်အိန် ပၠန်လေဝ် တရးမတ်ဒိပ် အလုံတာဝတိံ ညာတ်ဒး ကောန်ဒေဝတဴ ဓမ္မပါလ ကော်ပဆိုက်နင် ဓမ္မပါလတုဲ သၟိင်အိန် ဂးကဵု ကောန်ဒေဝတဴ ညံင်ဂွံအာတန် ပဋိသန္ဓိ ပ္ဍဲ ဂၠံဂဝ် တၠသ္ၚိ/သမ္ဘာသေထဳရ။ ကောန်ဒေဝတဴ ဓမ္မပါလလေဝ် အာတန် ပဋိသန္ဓိ ပ္ဍဲ ဂၠံဂဝ်တၠသ္ၚိသေထဳ ပေင်ဒစိတ်ဂိတု ဒစိတ်တ္ၚဲတုဲ သၠးဂၠံဂဝ် နကုကောန်တြုဟ် မၞုံ ကုရုပ်သာ်ကျာ်သြဳ မတုပ်တဴ ရဴသၟိင်ဂိတု မအာစိုပ် စှ်သုန်မၟံက်ကီုရ။ သေထဳ မိပ်စိုတ် ဗွဲမလောန် ကဵု ယၟုဓမ္မပါလ၊ ခၞံ ပြသာဒ်မွဲ သၟဝ်တၞံဇြဲသုံဂှ်တုဲ ကောန်ဓမ္မပါလဂှ် တိုန်ထ္ၜုတ်လဝ် ပ္ဍဲ ခရေင်ထဝ် ပ္ဍဲ ပြသာဒ်ဂှ်ရ။ သီုကဵု ကမၠောန်မှံင်မှတအ် ပူဇဴဒေဝတဴ ဂြုဂြုဂြီုဂြီုအိုတ်ရ။

ကောန်သေထဳဓမ္မပါလဂှ် ဟိုတ်နူ ပါရမဳအတိက်တေအ်ဂှ်ရ ကာလမအာစိုပ် အာယုက်ထပှ်သၞာံဂှ် ပ တၠပညာ ဗွဲမလောန်တုဲ ဒယှ်တှ်အာ အလုံဂတဇမ္ဗုဒိတ် သီု ဒယှ်တိုန်အာ ဒဵုဍုင်ဗြီုရ။ ဗြီုမၞုံယၟု ကပ္ပဳလမှာဗြီု နူ ဍုင်ဗြီုဂှ် မိင်ပရိုင်ဒယှ် ဓမ္မပါလဂှ်တုဲ စှ်ေကၠုင် ကုဓမ္မပါလ သွက်သ္ဂောအ်စမ်ၜတ် ပညာ ဓမ္မပါလရ။ ပ္ဍဲ မစမ်ၜတ်ပညာဂှ် ကပ္ပဳလမှာဗြီု ပတိုန်ထ္ၜး သမာန်တုဲ ယဝ်ရ ဓမ္မပါလဂှ် သှ်ဒးမ္ဂး က္ဍိုပ်ညးတေအ် ကုတ်ကၠေအ်တုဲ ဒးဒုင်ပူဇဴ ကုဓမ္မပါလရ။ ယဝ်ရ ဓမ္မပါလ သှ်ဟွံဒးမ္ဂး က္ဍိုပ်ဓမ္မပါလဂှ် သ္ကုတ်ကၠေအ်တုဲ ဒးဒုင်ပူဇဴ ကုညးတေအ်ရောင် ညးတေအ်ဟီု ကုဓမ္မပါလရ။ သမာန်ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် 

＂ပ္ဍဲမွဲတ္ၚဲ ပၞောဝ်ကျာ်သြဳပိ ကျာ်သြဳတ္ၚဲယး ကျာ်သြဳတ္ၚဲ ကျာ်သြဳဗတံတအ်ဂှ် မုဒၞာဲ မတန်ရော။＂

ဓမ္မပါလ မိင် သမာန်ကပ္ပဳလမှာဗြီုတုဲ သမ္ၚာတ်ဒမြဴ က္တဵုဒှ် ဗွဲမလောန်တုဲ နူ တ္ၚဲဂှ် ထပှ်တ္ၚဲဂတ ညံင်ဂွံသှ်ကဵု သမာန် အာတ်အခေါင် ကုကပ္ပဳလမှာဗြီုရ။ ကပ္ပဳလမှာဗြီု ကဵု အခေါင်တုဲ စဴတန်တဴဒၟံင် ဌာန်ဇကုရ။ ဓမ္မပါလလေဝ် ဗ္စာရဏာကၠုင် စိုပ်တြဴတ္ၚဲကီုလေဝ် သှ်ဟွံဒးဏီတုဲ သှ်ဟွံဒးမ္ဂး ဒးဒုင်ကုတ် က္ဍိုပ်တုပ်ပ် ဒဴထောအ်တုဲ ဂစိုတ်ကေတ်ဇကုဇကုဂှ် ပြဲလောန်ရ ဂးတုဲ တိတ်အာ အကြာဂြိုပ် တိက်ဒၟံင် သၟဝ်တၞံဇြဲၜါတၞံရ။ ပ္ဍဲ ကာလဂှ် လတူတၞံဇြဲ ဟဝ်ကၠိုင်ၝောအ်ကၟက် ဟီုဒၟံင်အရေဝ်ဂှ်

ၝောအ် - ယးဂတ ပိုဲ သ္ဂောအ်စဇွရ။

ကၟက် - မုဟိုတ်တၠအဲ ဟီု သ္ဂောအ်စ ဇွဂှ်ရော။

ၝောအ် - ကပ္ပဳလမှာဗြီု သၟာန် ဓမ္မပါလဂှ် နူဂယးကျာ်သြဳ မဍုန်ဒၞာဲလဵုရော၊ တ္ၚဲ ကျာ်သြဳ မဍုန်ဒၞာဲလဵုရော၊ သဝ်တ္ၚဲ ကျာ်သြဳ မဍုန်ဒၞာဲလဵုရော။ သမာန်ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် ဓမ္မပါလ သှ်ဟွံဒးတုဲ က္ဍိုပ်ဓမ္မပါလဂှ် ကပ္ပဳလမှာဗြီု ကုတ်ကၠေအ် ကုသၞာ်တုဲ ဇွဂှ် ညး တိတ်ထောအ် မ္ၚးဍုင်တုဲ ပိုဲ သ္ဂောအ်စရ။

ကၟက် - သွဟ်ကပ္ပဳလမှာဗြီု အဲ မိက်ဂွံတီဂှ် ဟီုထ္ၜး ကုအဲ ဟွံမာန်ဟာ။

ၝောအ် - သၟိက်မိက်ဂွံတီမ္ဂး အဲ ဟီုထ္ၜးကဵုမာန်ရ။ သဘဴသတ်တအ်ဂမၠိုင် နူဂယး င္ၚုဟ်တုဲ စဗက လာင်မုက္ခဝါတုဲ ဗဗိုဟ်မြမောဝ် ပ္ဍဲ မုက္ခဝါဂှ်ရ ကျာ်သြဳဍုန် မုက္ခဝါရ။ တ္ၚဲပၠန်တုန် မပ္တံ မြမောဝ်ဗလိုပ်ဖုံသြိုဟ်ဂှ်ရ ကျာ်သြဳ ဍုန်သြိုဟ်ရ။ ဒး ကာလသဝ်တ္ၚဲပၠန် သတ်တအ် သအးဂတာဇိုင်တုဲ ဖုံဖလိုပ် မြမောဝ်ဂှ်ရ ကျာ်သြဳ ဍုန် ဇိုင်ရ။


ဓမ္မပါလဂှ် အရေဝ်ဂစေံကွေဟ်လေဝ် လေပ်လဝ်ဂှ်ရ၊ မိင် အရေဝ်ဟဝ်ကၠိုင်ၝောအ် ကု ကၟက်တုဲ မိပ်စိုတ် ဗွဲမလောန် ဒလိုက်ကတဵုစဴကၠုင် ပြာသာဒ်ဇကုတုဲ စၟဳဒၟံင် ကပ္ပဳလမှာဗြီုရ။ ဒးကာလထပှ်တ္ၚဲ ကပ္ပဳလမှာဗြီု စိုပ်ကၠုင်ဂှ် ဓမ္မပါလ သှ်ထ္ၜး သၟာန်ဂှ် သှ်ဒးအာတုဲ ကပ္ပဳလမှာဗြီု ဒုင်ပူဇဴ က္ဍိုပ်ညးတေအ်ရ။

က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် ဒကုတ်အာတုဲ ဒၞာဲသ္ဇက်စွံ ဟွံမဲ၊ ယဝ်ရ ပ္တိုန်စွံ လတူက္ဍိုပ်တၟအ် တၟအ် ပြောပ်ဒေါမ်အာ၊ ယဝ်ရ ဗိုတ်ပ္တိုန် လတူ အကာသ ဗြဲ ဟွံဂူ၊ ဗိုတ်ဏာ ပ္ဍဲ ဂြိုပ် ဂြိုပ် တူအာ ညံင်ဗတ်သၟ၊ ဗိုတ်ဏာ ပ္ဍဲ မှာသၟိတ် မှာသၟိတ် ဒးကှ်အာ ဟိုတ်ဂှ်ရ ညးတေအ် ကော် ကောန်သၟိင်ဗြဴထပှ် မဒှ်ကမၠောန်သၟိင်အိန်တုဲ မွဲသၞာံမွဲဝါ ဒုင်စလောအ်ယဵုကေတ် ညးသကအ်တုဲ အာထ္ၜုတ်လဝ် ပ္ဍဲ ဂိုဟ်ဂန္ဓလဳဂှ် ညးတေအ် ဟီုထ္ၜး ကုကောန်ထပှ်ရ။ ဟိုတ်ထ္ၜးတုဲ ကုတ်က္ဍိုပ်၊ ကဵု ဓမ္မပါလရ။ ဒုင်ကေတ်တုဲ ဇကု ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် ဒှ်အာ သာ်ထဝ်ရ။


က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် ဗီုမညးတအ်စၞောန်ထ္ၜးလဝ်ရ ပၞောဝ် ကုကောန်ထပှ် ကောန်ဗြဴဇၞော်အိုတ် ဓံင်သဳဒေဝဳဂှ် ဒုင်ကေတ် နကုဒလာင်ထဝ် တွဳဗွိုင်ကေတ် ကောန်ဒေဝတဴဂမၠိုင်တုဲ အာ အလုံဂၠးကမာင်စက္ကဝါ ဒုင်ပူဇဴကောန်ဒေဝတဴ တြဴနာဍဳတုဲ ဗ္ဒက်သိုန် ကုသိန္နရာတ်ထပှ်လတုန်ရ။ ပ္ဍဲကာလဂှ် ကောန်ဒေဝတဴတအ်ဂမၠိုင် ဖေက် အာယုက်ပိုန်ဟာန် ကျာ်သြဳ ဟုတ်အာဂးတုဲ နူ တာဝတိံ တိတ်အာ ဥဒျာန် ပြာပ်အာ ဇရေင်ဂြိုပ်စိတ္တတာဝိုန် သတ်နူလွာဇုက် မၞုံယၟု အဿဝတဳဂှ် ၜှ်နင်တုဲ လာင်ကၠေအ် ပ္ဍဲ ကြုင်အစဳရဝတဳ ဗၞတ်ထပှ်ဝါ ဖောဝ်အာမောဝ်အာ ရဴ ကၠေင်သွဟ်ဒိပ်ကီုဂှ် ဂွံတုဲ ပ္ဍဲတၞာအဂ္ဂလဝတဳ နကုကွိင်ဒိပ် မသုန်သာ် စသုင်ဝေင်ဂြိုင်အိုတ်ရ။ ဟိုတ်နူဂှ်ရ ဒေဝတဴတအ်ဂှ် ပိုန်ဟာန် ကျာ်သြဳမောဝ်တိုန်အာရ။ ဒုင်ဗဇဴ ကောန်ဒေဝတဴ ပ္ဍဲတၞာအဂ္ဂလဝတဳတုဲ ပ္ဍဲ ကာလဂှ် သုဇ္ဇဒိန်လေဝ် ပြုအာမပေင် ၃၆၅ တ္ၚဲရ။ က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီု နူ တဲဓံင်သဳဒေဝဳဂှ် စလောအ် တဲမဟောရာဂဒေဝဳရ။ မဟောရာဂဒေဝဳ ထ္ၜုတ်လဝ် ပ္ဍဲ ဂိုဟ်ဂန္ဓုလဳဂှ် ဒေဝတဴတအ် နကုဇၞောဝ်နာနာသာ် ပၞာင်တိုင် စံင်ဗ္ဂဵုလဝ်တုဲ နကုဂအတ်ရမ္သာင် ပူဇဴ က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် ကောန်ဗြဴကပ္ပဳလမှာဗြီုထပှ် ညာတ် ဗွဲသကာသၟိင်မတုဲ အိုဟ်တၟိုဟ်စိုတ် ဗွဲမလောန်ရ။ ညးကောန်ဗြဴကပ္ပဳလမှာဗြီုထပှ်ဂှ်ရော

(၁) ဓံင်သဳဒေဝဳ

(၂) မဟောရာဂဒေဝဳ

(၃) ဃောရာဂဒေဝဳ

(၄) ကညာဒေဝဳ

(၅) မန္ဒာဒေဝဳ

(၆) မိဿကဒေဝဳ

(၇) ရဿကဒေဝဳ မဒှ်ရ။


က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီု မထ္ၜုတ်လဝ် ပ္ဍဲ ဂိုဟ်ဂန္ဓုလိဂှ် ပေင် ၃၆၅ တ္ၚဲတုဲ နူတဲ မဟောရာဒေဝဳ ဗွဲလၟေင် ဒုင်စၠောအ်တဲ မွဲသၞာံမွဲဝါရ။ အခိင်မစၠောအ်တဲဂှ် အခိင်သင်္ကြာန် ပိုဲ ကော်ခဴစအိုတ်ရ။ ဗီုမဟီုကၠုင် ဗွဲလတူဂှ်ပၠန် ကၠာဟွံဂွံစၠောအ်တဲဂှ် ကောန်ဗြဴကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် စိုပ်အခိင်သင်္ကြာန်မ္ဂး ယဵုကေတ် က္ဍိုပ်သၟိင်မတုဲ တိတ်အာ အလုံဂၠးကမာင်စက္ကဝါ ဒုင်ပူဇဴ ကောန်ဒေဝတဴတအ်ဂမၠိုင် ဗ္ဒက်သိုန်ကဵု သိန္နရာတ် ထပှ်လတုန်တုဲ ဒုင်ပူဇဴ ပ္ဍဲ တၞာအဂ္ဂလဝတဳတုဲမ္ဂး စၠောအ်စိုပ်တဲ ကောန်ဗြဴတၞဟ်မွဲပၠန်ရ။

ဟိုတ်နူသေထဳ အာတ် ကောန် ဇရေင်ဒေဝတဴဇြဲသုံ ပူဇဴ ပုင်ဍုန်လဝ်တုဲ လာင် ထပှ်ဝါ ညံင်ဂွံဒှ် ရဴခမောံမၠဵု ကေုာံ ဍာ်ထီုမြမောဝ် သီုကဵုအမာဲ ဗွဲမဒးရးတအ်တုဲ ကလိဂွံ ကောန်တြုဟ်မွဲ မၞုံ ကုပညာ ကေက်သကာ ပိုန်ဟာန် ဍိုက်ပေင်ဂှ်ကီု၊ ကောန်ဒေဝတဴဂမၠိုင် သတ် နူလွာဇုက် အဿဝတဳဂှ် ၜှ်တုဲ လာင်ကၠေအ် ပ္ဍဲကြုင်အစဳရဝတဳ ဗၞတ်ထပှ်ဝါဂှ် ဖောဝ်တိုန် မောဝ်တိုန် ညံင်ရဴကၠေင်သွဟ်ဒိပ်တအ်ဂှ် ဂွံပူဇဴ က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီုတုဲ ဂွံစသုင်ဝေင်ဂြိုင်ဂှ် ပိုန် ကျာ်သြဳ မောဝ်တိုန်အာဂှ်ကီုတုဲ၊ ပိုဲမန်တအ် စိုပ်အခိင်သင်္ကြာန်မ္ဂး ပိုန်ဟာန် ကျာ်သြဳ ညံင်ဂွံဇၞော်မောဝ်တိုန်အာဂှ် ပုင်သင်္ကြာန် ကေုာံ ကွာင်ၜဲ ယိုဟ်ၜန် အမာဲ ဗွဲမဒးရးတအ်ဂှ် ကၠောန်တုဲ ကဵုဒါန် ဖါပ်ဗစကၠုင်ဂှ် ဟိုတ်နူ ကုစၞောန်ထ္ၜးလဝ် ပ္ဍဲ သၠပတ်ဓမ္မပါလရောင် စှ်ေကေတ်စိုတ်ရ။&lt;ref name=Htawsorn&gt;ထဝ်သောန်၊ နာဲ၊ ပုင်သင်္ကြာန်၊ သွက်တီခိုဟ်သန်ပရောဝၚ်မန်၊ မုက်လိက် ၈၁-၈၅&lt;/ref&gt;

==ဗီုမဝေင်သဘင်==
သဘင်အတးသင်္ကြာန်ဝွံ ဟိုတ်မရန်တၟအ် ကုရာသဳ ကလေင်စတၟိ မရိုဟ်စ သၞာံမစတၟိတုဲ ဒှ် သဘင်နက်သတ်မွဲ ဟီုဂွံတုဲ ဟွံဒှ် သဘင် မဒုင်သဇိုင် ကုပရေင်ဓဝ်ပတှ်ေ ဘာသာမွဲမွဲရ။ အခိင်မကၠောန်ဂှ် ပ္ဍဲဒေသအာရှ ဒှ် အခိင်ကၞောတ်ကညင် မဒှ် ရာသဳဥတု မကတဴတုဲ နကုဍာ် မၞုံဓါတ်မဂံက်ဂှ် လံင်စဝ် ပက် ကုရေင်သကအ်တုဲ မဝေင်သဘင်ဂှ်ရ သဘင်ဍာ် ဗီုဏအ် က္တဵုဒှ်ကၠုင်ရ။ နူဂှ် မွဲကဆံင် က္တဵုဒှ်အာ နဒဒှ်အခိုက်ကၞာမွဲတုဲ ဒဒှ်ရ မပက်စဝ် ဍာ်စၠန်မေတ္တာ သွက်ဂွံကြာတ်ကြဴ အရာဟွံခိုဟ် ဟွံသန် နူသၞာံမတုဲကၠုင်ဏအ်ဂှ် ကံက်အဓိပ္ပါယ်ရ။ ပ္ဍဲအခိင်ဂှ် ပ္ဍဲဒေသဍုင်မန်ဗၟာဂှ် ပ္ကဴနာဍူ မရာင်ကဴတုဲ ကေတ်ကၞာင်နာဍူ ကေုာံ ထာင်သတ်ဗြဴ မသၚေက်လၟိုင်ဂှ်တုဲ ပယျေဝ်ကၞာထးဝေင်ဍာ်၊ ပယျေဝ်ကွဳဝေင်ဍာ်တုဲ ဂေတ်ကြေဝ် ပက်စဝ်ဍာ် ရေင်သကအ်ရ။ ပ္ဍဲ ကၞာထးတအ်ဂှ် တၞဟ်နမဂွံလဟိင်စိုတ်တုဲ မၞုံ ကုတွိင်တွိုက် ရလှ်ေ ဒယှ်ေနာနာသာ်ရ။ 

စၞအဓိက ပ္ဍဲ အခိုက်ကၞာမန် ပ္ဍဲဍုင်မန်ကီု သီု ပ္ဍဲဍုင်သေံဂှ် ပုင်ဍာ်အတး ရ။ ပုင်အတးဂှ် ပုင်မစုတ်လဝ် ဍာ်ဂံက်ဂံက် မောဝ်မောဝ်တုဲ စ ကုခၞာမစုတ်လဝ် ကကှ်ကှ်/င္ၚုဲကှ်ကှ် ကေုာံ လသိုင်ဗကေတ် ဗွဲမဂၠိုင်တုဲ ကလေင်ကိတ်စ မြေက်ခၞာပၠန်တုဲ ဓါတ်ဂံက်၊ ဓါတ်ဂမ္တဴ မၞုံ ကုရှ် ဍာတ်၊ ပ္ဍုင်၊ ရိင် ပံင်နှဴလဝ်တုဲ ဖါပ်ဗ္စ ရေင်သကအ်ရ။ 

သဘင်အတးသင်္ကြာန်ဝွံ ၜိုန်ရ ဟွံဆေင် ကုပရေင်ဘာသာကီုလေဝ် ညံင်ဂွံဒှ် ပရေင်ကာကုသိုလ်တုဲ သွက်ကောန်ဗုဒ္ဓဘာသာတအ်မ္ဂး မၞိဟ်(အာယုက်ဇၞော်)လ္ၚဵုတအ်ဂှ် မင်သဳလ်ဂလိင် ပ္ဍဲ ဘာလကျာ်၊ ကၠောန် သဘင်ဓရ်ရ။ မန် ပ္ဍဲဍုင်သေံမ္ဂး အကြာဘာလကျာ်ကီု အကြာအရာပ်ကီု ဂကောံသၟတ်ဝုတ်ဗၠာဲတအ် ဝေင်မဓနိဂှ် နဒဒှ်အခိုက်ကၞာမန်မွဲ ကၠောန်ကၠုင်ဒၟံင်ရ။ သွက်ကောန်ဟိန္ဒူတအ်မ္ဂး ကေတ်ဏာ ပ္ကဴသြဴ ပၞာင်သ္ဍဴ ပ္ဍဲ ဘာကျာ်ဟိန္ဒူတုဲ ပူဇဴအိုတ်ရ။ ကောန်ဗုဒ္ဓဘာသာကီု သီုကဵု ဟိန္ဒူဂှ် ကလအ်စ အာယုဝဍ္ဎိ သဳလဝဍ္ဎိ ဗွဲတၟေင် ပ္ဍဲ တ္ၚဲအတးတိုန်ဂှ်ရ။ 

ပ္ဍဲ တ္ၚဲအတးတိုန်ဂှ် နကုဂကောံမၞိဟ် ဗွဲမဂၠိုင် ကဝါက်ပၞာင် ကဝါက်ဇၞောဝ်တုဲ အာပူဇဴ ကျာ်အိုတ်ရ။ အခိုက်ဏအ် ပ္ဍဲ ကွာန်မန် ဍုင်မန်ကီု သီု မန်ဍုင်သေံဂှ် ဂွံဆဵုကေတ်ရ။ ဗွဲတၟေင် မန်ဍုင်သေံ ပ္ဍဲ ဖြပဍေင်ဂှ် ယၟုဇၞော်ကွေဟ်ရ။ ကျိုင်ကေတ် ကယျိုင် ဗီုအခိုက် သၟိင်ခေတ်တမၠာတုဲ မၞိဟ်ဗွဲမဂၠိုင်ဂၠေင် ရေင်အာ ပူဇဴကျာ်အိုတ်ရ။ 

&lt;gallery&gt;
File:Songkran-Phra Prdaeng 1.jpg|အတးမန်ဖြပဍေင် (ဍုင်သေံ) သၞာံ ၂၀၀၉
File:Songkran-Phra Pradaeng 2.jpg|အတးမန် ဖြပဍေင် ဍုင်သေံ သၞာံ ၂၀၀၉
File:Songkran-Phra Pradaeng 3.jpg|အတးမန် ဖြပဍေင် (ဍုင်သေံ) သၞာံ ၂၀၀၉
File:Songkran-Phra Pradaen 4.jpg|အတးမန် ဖြပဍေင် ဍုင်သေံ နူသၞာံ ၂၀၀၉
&lt;/gallery&gt;

==နိဿဲ==
{{Reflist}}

[[Category:ပရေၚ်ဘာသာ]]
[[Category:ကာလ]]
[[Category:ဗုဒ္ဓဘာသာ]]
[[Category:လိက်ပတ်မန်]]
[[Category:ကဏ္ဍအဓိက!]]
[[Category:BEHM]]
 
{{Mon Festival}}


{{DEFAULTSORT:အတးသၚ်္ကြာန်|သဘၚ်}}</text>
      <sha1>6yfcyz6sr7ajzzt9m1w7tti35rfrkth</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဗွိုက်လတက်မန်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1088</id>
    <revision>
      <id>54930</id>
      <parentid>46553</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:51:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54930</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="42517" sha1="a2h5qqghmpuosh3whjedk00sqfrczyy" xml:space="preserve">[[File:Drawing of Mon Traditional dresses .jpg|thumb|300px|ဗီုရုပ် ကသူ ရုပ်ကယျိုင်ညးဗြဴမန် (ဂတာပ်လိက် မဂ္ဂဇြေန်တက္ကသိုလ် သၞာံ ၁၉၇၁-၁၉၇၂)]]
'''ဗွိုက်လတက်မန်''' ({{Lang-en|Mon traditional dressess}}) ဟီုမ္ဂးဂှ် ဒှ်ကယျိုင်ကယျဝ် မဆေင်ကဵု ဂၠိက်/ဂၞိန် ကေုာံ ပဠောအ် မစၟတ်သမ္တီလဝ် ကယျိုင်အခိုက်ကၞာမန်ရ၊၊ ဗွိုက်လတက်မန် မစၟတ်သမ္တီလဝ် ပ္ဍဲအခိင်လၟုဟ်ဂှ် နူကဵု သၞာံ ၁၉၇၁ တေအ် နူကဵု ဂကောံကွးဘာမန်တက္ကသိုလ်မန်ဂမၠိုင် ချပ်ဂၞန်၊ လ္ၚတ်တုဲ ဖန်ဗဒှ် ခၞံကၠောန်ပတိုန်လဝ်ရ၊၊ ဗီုပြင် ကၞင်ဂၠိက်ကီု၊ ခံက်အင်ဂၞိန်တအ်ကီုဂှ် ညးတအ် ဒုင်သဇိုင် ကုဂၠိက်ယာတ် ညးဇၞော်ဇၞော်တအ် နူကဵု မပ္တံ ယာတ်ကလော်သ္ၚိတအ်တုဲ ဖန်ဗဒှ်လဝ်ရ၊၊

==ဝင် ကေုာံ ဟိုတ်==
ပၞောဝ်ကဵုဂကူဂမၠိုင် ပ္ဍဲဍုင်ဗၟာဂှ် ဂကူမန် ကဵု ဂကူဗၟာဂှ် ဟိုတ်နူမမံင် ဒေသဍုင်ကွာန် တိဗလးတုပ်၊ မမံင်ကြပ်ညောန် ရေင်သကအ် နူကဵု ဂကူဗၟာ မစစိုပ်ကၠုင် ပ္ဍဲကဵုဒေသဗုကာံ မဒှ်ဒေသ ဂကူမန်တအ် မမံင်ကၠုင်လဝ်ဂှ်တုဲ ဂကူကၠောအ်က္ဍ နှဴပြံက်ကၠုင် ရေင်သကအ်ရ။&lt;ref&gt;G.H. Luce, Old Kyaukse and the Coming of Burmans, &quot;All this eastern strip, I think, was mainly inhabited by Mons, with Karens infiltration. Kyaukse itself must have been mainly Mon; but being a desirable oasis, a Rice-Bowl in the Dry Zone, already highly irrigated, it included Wa (Lawa), Palaung(Ponlon), and Kadu (kantu) settlements, perhaps, also Thet (Sak) and Sgaw Karen (Cakraw). (...) The Burmese conquest of Kyaukse drove, I expect, the bulk of the Mons south. But there is ample evidence to show that a large number of Mons still clustered in the north and north-east parts of the district, were we find not only a Tanluin rwā ma, &quot;Main Talaing village&quot;, but also a Miin (or Mun) kharuin, which I take to be 'Mon'. Ats Kyaukse itself there is still an inscription in Old Mon, set up perhaps in Kyanzittha's reign, by a Mon archbishop (mahāthera) &quot;who came to live here at Klok (and) Sayon&quot;, (...) This, and other evidence of Mon prominence in Kyaukse, led me to the conclusion that the first Burmans, fleeing from Nanchao, probably crossed the Nam Tu at Hsipaw, taking their horses with them: that they approached the plais via Lawksawk and Ye-ngan: and suddenly descending the Nat-hteik Pass in the south-east corner of the district, rapidly overran Kyaukse before many of the Mons could get away to their relations in the south.&quot; pp. 81-82&lt;/ref&gt;  ဗွဲကြဴ ပ္ဍဲဒေသဗုကာံ နူၜိုတ် ၁၁ ဗွဝ်ကၠံဂှ် (ဗွဲတၟေင် ပ္ဍဲအခိင် သၟိင်ကျာန်သေတ်တာ မတိုန်နန် ဒှ်ဨကရာဇ်) ဂကူဗၟာတအ် ကလိဂွံ အဝဵုလပါ်ပရေင်ဍုင်ကွာန်တုဲ အရေဝ်မန် ပ္ဍဲဒေသဍုင်ဗၟာလဒေါဝ်ဂှ် မၞိဟ်ဟီုလေပ် အောန်စှ်ေတုဲ ဂကူမန် ဗွဲမဂၠိုင် ဟီုအရေဝ်မန် ဟွံလေပ် ဒှ်အာ ဂကူဗၟာရ။&lt;ref&gt;Bee Htaw Monzel (2019) Epigraphy as a source for the history of Old Burma, &lt;/ref&gt; စိုပ်ခေတ် သၟိင်မဂဒူ ကလေင်ပတိုန် ဍုင်ဗၠးၜးဂကူမန် ပ္ဍဲဒေသ ဍုင်ဗၟာသကုတ်သၟဝ်တုဲ အရေဝ်မန်၊ လိက်မန်ဂှ် ကလေင်ဇၞော်မောဝ်တိုန် မွဲဝါပၠန် ပ္ဍဲကဵု ဒေသ ဍုင်ဗၟာ သကုတ်သၟဝ်ရ။ စိုပ်ခေတ် သၟိင်ဒကာရတ်ပိ မဒှ်ကောန်စဴ သၟိင်ဓမ္မစေတဳဂှ် အဝဵုသြဇာပရေင်ဍုင်ကွာန် အိုတ်အာတုဲ ဂကူမန် ပ္ဍဲကဵု ဒေသဍုင်ဗၟာသကုတ်သၟဝ်ဝွံလေဝ် စဍိုန်လျစှ်ေပၠန်ရ။ စိုပ် သၞာံခရေတ် ၁၇၄၀တအ်ဂှ် ၜိုန်ရ အဝဵုသြဇာ ပရေင်ဍုင်ကွာန်မန် ကလေင်စမံက်ကၠုင် မွဲဝါပၠန် ပ္ဍဲဒေသဍုင်ဗၟာ သကုတ်သၟဝ်ဂှ်ကီုလေဝ် မၞိဟ်ဗွဲမဂၠိုင် ဗွဲတၟေင် နူဍုင်လ္ဂုင် လပါ်သၟဝ်ကျာဂှ် ဟီုအရေဝ်မန် ဟွံလေပ် ဒုင်ပထောအ် ဂကူဗၟာအိုတ်ရ။ ပ္ဍဲသၞာံခရေတ် ၁၇၅၇ ဍုင်မန်ဟံသာဝတဳ ဒးဒုင်သီကဵု သၟိင်ဗၟာအံင်ဇေယျတုဲ ဂကူမန် ဗွဲမဂၠိုင် ဒးဒုင်ဂစိုတ်ပဠက်ဂကူ၊ တုဲပၠန် ဗွဲဂမၠိုင်ဂှ်လေဝ် ဒးဒြေပ်ဒဴ လုပ်ဍုင်မံင် ဍုင်သေံတုဲ လၟိဟ်မၞိဟ် ပ္ဍဲရးဗဂေါ၊ ရးဖာသီ၊ ရးလ္ဂုင်တအ်ဂှ် အောန်စှ်ေအာ ဗွဲမလောန်ကီုလေဝ် စဵုကဵုစိုပ် သၞာံၜိုတ် ၁၈၀၀တအ် လပါ်အိုတ်ဂှ် ဂကူမန် ပဒတဴကၠုင် ပ္ဍဲဒေသရးလ္ဂုင် ကေုာံ ရးဨရာဝတဳ ရးဗဂေါ ဗွဲမဂၠိုင်ဏီဖိုဟ်ရ။ &lt;ref&gt;Account of the Province of Martaban, Lately a Portion of the Burman Empire, [https://books.google.dk/books?id=rhsoAAAAYAAJ&amp;pg=PA355&amp;dq=Peguers+dresses&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ved=0ahUKEwi1-dP6g8njAhVvl4sKHWrYBLQQ6AEILzAB#v=onepage&amp;q=Peguers%20dresses&amp;f=false The Oriental Herald and Journal of General Literature, Volume 11] “The Mons or Peguers, have in great measure, adopted the Burman costume, which is rather elegant for the men, but indecorous, in European eyes, for the women, as the leg is very much exposed in walking.

The men wear large turbans occasionally, but the true Burman fashion is a handkerchief twisted into a knot with the hair, and brought to the front of the head. Their long hair, which depends from the crown, must, like the Chinese tails prove rather inconvenient on some occasions, especially in flying before an enemy, or in combat.

When the women turn coquettes, they wear small turbans too, and they judge right in supposing, that it adds to their charms.

In the rains the men wear enormous umbrella hats, some of which are four feet, five inches in diameter: they are of basket work. All ranks wear shoes, when they can obtain them. These are made either of wood or of leather. Officers of rank wear a leather cap, which is gilded, and looks very like the brass caps of fire-engine men in England: inferior Officers have black varnished leathern ones.&quot;pp. 355-356&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Maung Shwe Wa &amp; G. &amp; E. Sowards (1963), Burma Baptist Chronicle, 9 By the Old Moulmein Pagoda 1827-1833, Published Burma Baptist Convention Rangoon, &quot;The missionaries and Burmese leaders soon realized that Moulmein differed markedly from Rangoon in its large Mon (Talaing or Peguan) population. After the Burmese from Upper Burma had captured the Mon Kingdom of Pegu in 1757, the two peoples began to intermix in the Rangoon area with the result that in Judson's day the Mons and the Burmese were not always easily distinguishable. In the early contacts of the missionaries in Rangoon, little attention was paid to their separate backgrounds, but in Moulmein the Mons predominated.&quot; p. 61.&lt;/ref&gt;

ပၞာန်ဂၠးတိ အလန်ဒုတိယတုဲ အတိုင်တင်လတုပ်စိုတ် အကြာအင်္ဂလိက် ကဵု အမေရိကာန် ကုဍုင်အင်္ဂလိက် မပလဝ် ကဝ်လဝ်နဳတအ်ဂှ် ဒးကဵု သၠးပွးရောင်တုဲ အင်္ဂလိက် စဖန်ကဵု ဍုင်ဗၠးၜး ကုဍုင်အိန္ဒိယ၊ သဳရိလင်္ကာ၊ ပါကာတ်သတာန် သီုကဵု ဍုင်ဗၟာရ။ ပ္ဍဲအခိင်ဂှ် ဂကူမန် လတူဍုင်ဇၞော်တအ်ဂှ် ဟီုအရေဝ်မန် ဟွံလေပ် ဒုင်ပထောအ် ဂကူဗၟာဂှ် ဂၠိုင်ကွေဟ်ဟ်ရ။ ဟိုတ်နူ ဟိုတ်တအ်ဏအ်တုဲ စပ်ကဵု ယေန်သၞာင် မဆေင်ကဵု ဗွိုက်လတက် ဂကူမန် ကဵု ဂကူဗၟာဂှ် တုပ်ရေင်သကအ် ပါ်ၜါဟွံဂွံရ။ တုပ်တဴ ညံင်ရဴ ဒြပ်ဇကု စိုပ်အာတဲညးတၞဟ်လအ်တုဲ ကလေင်ကေတ် ဟွံလောဲသွာကီုရ။

ဂကူမန် ကဵု ဂကူဗၟာဂှ် ၜိုန်ရ အရေဝ်တၞဟ်ခြာ ကုဗၟာကီုလေဝ် နကဵုကယျိုင်ကယျဝ် ဗွိုက်လတက် မဆေင်ကဵု ယေန်သၞာင်တအ်ဂှ် တုပ်ရေင်သကအ်ဗွဲမလောန်တုဲ ပ္ဍဲကဵုသဘင်အကြာဂကူနာနာတအ်ဂှ် ညးလဵု ဒှ်ဂကူမန် ညးလဵုဒှ်ဂကူဗၟာဂှ် ရုဲစှ်ပါဲခြာဟွံဒးရ။ ဟိုတ်ဂှ်ရ နကဵုဂကောံကွးဘာတက္ကသိုလ်မန်ဂမၠိုင် ချပ်ဂၞန်ကၠုင်သကအ် သွက်ဂွံစၟတ်သမ္တီ ဗွိုက်လတက်မန်ရ။ 
&lt;ref name=&quot;Banya Aung Moe&quot;&gt;ဗညားအောင်မိုး၊ မွန်အမျိုးသားဝတ်စုံ၊ မဂ္ဂဇြန်မန် တက္ကသိုလ် (တက္ကသိုလ် မွန်မဂ္ဂဇင်း ၁၉၇၁ - ၁၉၇၂) pp. 28-29 &quot;ယခုအခါ အမျိုးသားဝတ်စုံကဵု ဝတ်ဆင်ရန် လိုအပ်လာသည့် အခါတွင် မည်သည့်ဝတ်စုံကို ဝတ်ရမည်ကိုပင် မဝေခွဲနိုင်သော အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိခဲ့လေသည်။ တစုံတစုသော အခမ်းအနားတွင် ပြည်ထောင်စု တိုင်းရင်းသား ညီအကိုများနှင့် အတူ မိမိတို့၏ ယဉ်ကျေးမှု ရိုးရာ ဓလေ့ထုံးစံမှ ဆင်းသက်ပေါက်ဖွားလာသော အမျိုးသာဝတ်စုံများ ရှိကြလေသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် လူမျိုးစုံ တက်ရောက်သော အခမ်းအနားပွဲများတွင် ယင်းတို့၏ ဝတ်စုံများကို ကြည့်ပြီး၊ မည်သူသည် မည်သည့် လူမျိုး ဖြစ်သည်ကဵု ခွဲခြား သိနိုင်ကြ၏။ (...) မွန်အမျိုးသားဝတ်စုံကို ရှိစေလိုသည့် မွန်ရဟန်းသင်္ဃာတော်များသည်၄င်း အထက်တန်း ကျောင်းများမှ ကျောင်းသူ ကျောင်းသားများနှင့် ရပ်ရွာဒေသအနှံ့အပြားမှ မွန်လူငယ်လူလတ်များသင်၄င်း၊ မွန်အမျိုးသားဝတ်စုံ ဖြစ်မြောက်လာအောင် ဖန်တီးပေးရန် တက္ကသိုလ်မွန် ကျောင်းသူကျောင်းသားများသို့ စာနှင့် တဖုံ၊ လူနှင့်တမျိုး၊ အမျိုးမျိုးအဖုံဖုံ တောင်းဆိုလာကြသည်။&quot;&lt;/ref&gt;

==ဗီုလ္ၚတ် သွက်ဂွံပဒတန်==
တၞဟ်နဂွံ ခၞံဗဒှ် ပတိုန် ဗွိုက်လတက်မန်ဂှ် နူကဵု ဂကောံကွးဘာတက္ကသိုလ်မန် နူကဵုတက္ကသိုလ်နာနာ ဒက်ပ္တန်ပတိုန် ကမ္မတဳဗမံက်ပတိုန် ဗွိုက်လတက်မန် (မွန်အမျိုးသားဝတ်စုံ ထုတ်ဖေါ်ဖြစ်မြောက်ရေး ကော်မတီ) မွဲရ၊၊ ပ္ဍဲကဵုကမ္မတဳဂှ် မာံမောင်တိုး ဒှ်ဥက္ကဌ၊ မာံဗညာအောင်မိုး (ဒံက်တာ) ဒှ်ညးရေင်တၠုင်ဖဵုတုဲ မာံအောင်မြိုင်စိန် ဒှ် ဖက်ဆောံ ညးရေင်တၠုင်ဖဵုရ၊၊ ကမ္မတဳဂှ် ကော်ကောံဓရီု အလန်ကၠာအိုတ် ပ္ဍဲကဵု ပ္ဍဲတိုက်ပိဋကတ်မန် မၞုံပ္ဍဲဂၠံင်ကျာ်၊ ဗဒါဲဂၠံင်တိုန်ကျာ်လ္ဂုင် လပါ်သၟဝ်ကျာ ပ္ဍဲ သၞာံခရေတ် ၁၉၇၁ ဂိတုအဝ်ဂေတ် ၂၁ တ္ၚဲသ္ၚိသဝ်ရ၊၊ နူကဵုကောံဓရီုဂှ် ဖျေဟ်သ္ဂုတ်သွာတ် 
# တၞဟ်န ဂွံဂွံ ကပေါတ်သက်သဳဂမၠိုင်တုဲ ဒးဗက်ပကောံ ဗွိုက်လတက်ဂကူမန်တြေံတြဟ်တအ်ကီု သီုကဵု ဗွိုက်လတက် ခေတ်တၟိ၊၊ 
# စှ်ေအာ အကြာကွာန်မန်တအ်တုဲ ဗက်သၟာန်ဇာန် ကုမၞိဟ်မတီလဝ် ဒၞာဲမဂွံဆဵုကေတ် ဗွိုက်လတက်မန်တြေံဂမၠိုင်၊၊
# စပ်ကဵု ဗွိုက်လတက်မန် ဗီုလဵု မကေင်နွံကၠုင်လဝ်ဂှ် သွက်ဂွံ သၟာန်ဇာန်စ ကုညးမတီကၠိုဟ်ခၠင်တအ်၊၊
# သွက်ကောံဓရီု ဂတဂှ် စၟတ်သမ္တီလဝ် ပ္ဍဲတ္ၚဲ သေတ်တေန်ပါ ၅၊ သၞာံ ၁၉၇၁၊၊
# ပ္ဍဲကောံဓရီုဂတဂှ် သွက်ဂွံ သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် လတူတင်ဂၞင်သက်သဳ မကလိဂွံလဝ်တအ်ဂှ်တုဲ ညံင်ဂွံပတိတ်စမ်ရံင် ဗီုမူအပြောံ၊၊
# သတ္တဟဂတဂှ် (၁၂၊ ၀၉၊ ၁၉၇၁) တ္ၚဲအဒိုက်ဂှ် သွက်ဂွံကော်ဘိက် ကုညးစိုတ်မလုပ်စ ဂွံလ္ၚတ်ဗဵု ဗွိုက်လတက်မန်၊၊

အတိုင်မဖျေဟ်လဝ် သ္ဂုတ်သွာတ်ဂှ် ဂကောံကွးဘာမန်တအ် ပါ်က္ဍိုပ်တုဲ ဗက်စှ်ေဂၠာဲ တင်ဂၞင်ဂမၠိုင် နူဒေသ လ္ဂုင်၊ မတ်မလီု၊ ဗဂေါ၊ ပံင်၊ တကအ်ခၟိုင်၊ မုဟ်ဍုင်၊ ဇြပ်ဗု၊ ရေဝ်၊ ကျာ်မြဟ် ကေုာံ ဒေသကရေင် မကော်ဂး ကဝ်ဒူလေတအ်ရ၊၊ တင်ဂၞင် မကလိဂွံတအ် ဗွဲမဂၠိုင်ဂှ် ကပေါတ်နူကလော်သ္ၚိ (ဗွဲတၟေင် ကလော်ယာတ်၊ ညးမဂိုင်ဒေပ်လဝ် ဂၠိက်ယာတ် ဇုဇညးတအ် မပ္တံကဵု ဂၠိက်ယာတ်၊ ပလောအ်၊ ယာတ်ဍောတ်(ပုဝါ)၊ ဗီုရုပ်တြေံတြေံတအ်ရ၊၊ အတိုင်မဖျေဟ်လဝ် သ္ဂုတ်သွာတ်ဂှ် ကမ္မတဳဂှ် ကလေင်ကောံရေင်သကအ် ပ္ဍဲဂိတုသေတ်တေန်ပါ ၅ ဂှ် ဂၠိက်ယာတ်ပလောအ် သီုဖအိုတ်တအ်ဂှ် အသာ်ဗကေတ်ဂှ် ဂွံဆဵုကေတ်ဂၠိုင်အိုတ်ရ၊၊ ဂၠိက်တအ်ဂှ်လေဝ် လတူအသာ်ဗကေတ်ဂှ် ကၞင်အသာ်ဗုဂှ် ဂွံဆဵုကေတ်ဂၠိုင်အိုတ်၊ ဂၞိန်ဂှ်မ္ဂး လတူအသာ်ဗကေတ်ဂှ် အပြံက် အသာ်လမ္စံက်ဂှ် ဂွံဆဵုကေတ်ရ၊၊
&lt;ref&gt;ဗညားအောင်မိုး၊ မွန်အမျိုးသားဝတ်စုံ၊ မဂ္ဂဇြန်မန် တက္ကသိုလ် (တက္ကသိုလ် မွန်မဂ္ဂဇင်း ၁၉၇၁ - ၁၉၇၂) pp. 29-31&quot;ရှေးခေတ် ယခုခေတ် မွန်လုံချည် ထမီများကို သုတေသန ပြုလုပ်ရာတွင် အနီရောင်သည် အပေါ်လွင်ဆုံးအရောင် (အဓိက လွှမ်းမိုးနေသော အရောင်) ဖြစ်သည်ကို တွေ့ရ၏၊၊ လုံချည်တွင် အနီရောင်ခံပေါ်တွင် အဖြူရောင်အစင်းဖြင့် အကွက်များ ဖေါ်ထားခြင်း နှင့် ထမီတွင် အနီရောင်ခံပေါ်တွင် အနက်ရောင် အစင်းများဖြင့် အကွက်ဖေါ်ထားသည်ကို တွေ့ရသည်၊၊ မွန်တို့၏ လုံချည်ထမီများတွင် အခြား တိုင်းရင်းသားများ၏ လုံချည်ထမီ နှင့် မတူ ထူးခြားကွဲပြားသော အချက်အလက်များလည်း တွေ့ရ၏၊၊ ဥပမာ ယခုခေတ် နယ်စုံမွန်လုံချည်များသည် အထက်အဖြူရောင် အနား၏ အောက်ဘက်တွင် တလက်မခွဲခန့်ရှိသော အနီရောင်အနားကြီးတခုနှင့် အောက်အဖြူအနား၏ အထက်ဘက်တွင် အလားတူ အနီရောင်အနားကြီးတခု ရှိသည်ကို တွေ့ရှိရသည်၊၊ ယခုခေတ် ထမီ အကွက်အစင်းဟန်သည် လုံချည်နှင့် ဆင်သော်လည်း၊ ရှေးခေတ် မွန်ထမီများတွင် ထူးခြားကွဲပြားသော အချက်များကို တွေ့ရှိရ ပြန်သည်၊၊၊ ဥပမာ (၁) ထမီတွင် ထက်ဆင့်သည် တပေမျှကျယ်ခြင်း၊ (၂) နှစ်နံစပ် ဖြစ်၍ အောက်အနံနှင့် အထက်အနံ၏ အကွက်အစင်းသည် သဘောချင်း မတူညီကြ၊ (၃) အထက်အနံတွင် အနီရောင်ခံ ပေါ်တွင် အနက်ရောင်စင်းဖြင့် အကွက်ဆင် တမျိုးမျိုးကို ယက်လုပ်ထားသော်လည်း အောက်အနံ၏ အထက်ပိုင်း ၆ လက်မခန့်သည် အရောင်အမျိုးမျိုးဖြင့် ပတ်လည် အစင်းများ ဖေါ်ထားခြင်း၊ (၄) ပတ်လည် အစင်း၏ အောက်ဘက်တွင် အထက်အနံ၏ အခံရောင်ဖြစ်သော အနီရောင်ဗြောင် အောက်နားအပြားကြီး ရှိခြင်း၊၊ 

ဆက်လက်၍ လေ့လာ ဆွေးနွေးခြင်းကြောင့် ရှေးခေတ်တွင် မွန်အမျိုးသားတို့ ရှပ်အင်္ကျီကို လက်ခံ မဝတ်ဆင်မီတွင် တိုက်ပုံ နှင့်ဆင်သော အင်္ကျီ၏ လက်သည် တိုက်ပုံ၏ လက်ကဲ့သို့ ပွကျယ်၍ အဆုံးလက်ကောက်ဝတ်တွင် တိုက်ပုံမှာကဲ့သို့ လက်ခေါက်ထားခြင်း မရှိပေ၊၊ လည်ပင်းတွင် ယနေ့ခေတ် စတစ်ကော်လာတို့ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်ကြရာ အထက်သို့ ထောင်နေသော ကော်လာတိုတခုရှိ၏၊၊ ယင်းအင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ရာတွင် ယနေ့ တိုက်ပုံအင်္ကျီများကဲ့သို့ ကြယ်သီးမတတ် ရင်ဖွင့်ဝတ်ဆင်၍ မရသဖြင့် အမြဲတစေ ကြိုးချည်၍ စိထားရ၏၊၊ ယင်း တိုက်ပုံတွင် အောက်အိပ် နှစ်လုံးသာ ပါသည်၊၊ တဖန် မွန်တို့တိုက်ပုံ ဝတ်ဆင်သော ခေတ်သို့ ရောက်သော် တိုက်ပုံကို မွန်တို့က မြန်မာအမျိုးသားကဲ့သို့ ပင်နီစဖျင်ဖြင့် ချုပ်ဝတ်သည်ကို မတွေ့ရပေ၊၊ အဖြူရောင်ပေါ်တွင် အရောင်အမျိုးမျိုးရှိသော အစင်းကြောင်းငယ်ကလေးဖြင့် လေးထောင့်ကွက်ကြီး ဖေါ်ထားသော မွန်တို့ကိုယ်တိုင် လက်ယက်အထည်ဖြင့် ချုပ်ဝတ်သည်ကို တွေ့ရသည်၊၊ယင်းတိုက်ပုံတွင် ရင်ဖုံးပါ၍ ထိုးကြယ်သီးအစား ကြိုးဖြင့် ချည်နှောင်ခြင်း၊ ကြောချုပ်ရိုးအောက်၏ အဆုံးနှင့် ဘယ်ညာဂျိုင်းအောက်ချုပ်ရိုး၏ အောက်အဆုံးတွင် တလက်မခန့် ခွဲထားသည်ကို တွေ့ရသည်၊၊
မွန်အမျိုးသမီးဝတ်စုံများကို လေ့လာသောအခါ ရှေးခေတ်မှ ယခုခေတ်အထိ အများဆုံး အဖြူရောင်ကို ဝတ်ဆင်ကြ၏၊၊ (...) ရင်ခွဲမဟုတ်ဘဲ ခေါင်းမှ စွပ်၍ ဝတ်ဆင်ရ၏၊၊ လည်ဝိုက်သည် (V) ဗွီသဏ္ဍာန် ညောင်ရွက် လည်ပင်းဝိုက်သည် (ကအ်သၠဇြဲ) ဖြစ်၏၊၊ ထို့ကြောင့် ကြယ်သီးနှင့် ချည်စရာ ကြိုများ မလိုချေ၊၊ ကရင်အမျိုးသ္မီးအင်္ကျီများကဲ့သို့ အစင်းကြောင်းဖေါ်ထားခြင်း မရှိချေ၊၊ လက်မှာ လက်ရှည်ဖြစ်၏၊၊&quot;&lt;/ref&gt;

==ဗီုမစၟတ်သမ္တီလဝ်==
[[ဝှာင်:Mon traditional jacket for men.jpg|thumb|ပလောအ်ဥလာရ်၊ မဒှ်ပလောအ် မစၟတ်သမ္တီလဝ် နဒဒှ် ပလောအ်ယေန်သၞာင်မန် သွက်မၞိဟ်တြုဟ်]]
ပ္ဍဲစၟတ်တ္ၚဲ (၁၂-၀၉-၁၉၇၁) ဂှ် ကလေင်ကောံရေင်သကအ် ပ္ဍဲတိုက်ပိဋကတ်မန် မွဲဝါပၠန်ဂှ် ကွးဘာတက္ကသိုလ်ဂမၠိုင် ကေုာံ ခမဳသင် ညးစိုတ်မလုပ်စတအ် တိုန်စိုပ်ကီုရ၊၊ လတူဗီုမူအပြောမ် မကၠောန်ပ္တိတ်လဝ်ဂှ် ဗီုပြင်ဂှ် မၞိဟ်ဒစဵုဒစး ဟွံမဲကီုလေဝ် ပ္ဍဲပလောအ်ဓရောပ် (တိုက်ပုံ)မၞိဟ်တြုဟ် မဒှ်အသာ်လမ္စံက်ဂှ် ခမဳသင် ကေုာံ မၞိဟ်ဇၞော်ဇၞော်တအ် ဟွံဒးဂၞပ်ရ၊၊ မုဟိုတ်ရောမ္ဂး အသာ်လမ္စံက်ဂှ် ဂကူမန်တအ် စၟတ်သမ္တီလဝ် မဒှ်အသာ် အမင်္ဂလ ရ၊၊ ဟိုတ်ဂှ်ရ စၞးအသာ်လမ္စံက်ဂှ် ကေတ်အသာ်ဗုတုဲ လတူဗုဂှ် စုတ်ကၞင်ဗကေတ်ရ၊၊ သ္ၚေဝ်ဂၠေပ်တုဲအိုတ် ပ္ဍဲတ္ၚဲဂှ်ဟေင် ပဒတန် ဗွိုက်လတက်မန် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဝွံရ၊၊&lt;ref&gt;ဗညားအောင်မိုး၊ မွန်အမျိုးသားဝတ်စုံ၊ မဂ္ဂဇြန်မန် တက္ကသိုလ် (တက္ကသိုလ် မွန်မဂ္ဂဇင်း ၁၉၇၁ - ၁၉၇၂) pp. 29-31&lt;/ref&gt;

===ဗွိုက်လတက် မၞိဟ်တြုဟ်===
[[File:Mon traditional dresses for male.jpg|thumb|ဗီုရုပ် ပလောအ်ဂရောပ် ကဵု ဂၠိက် အခိုက်ကၞာမန် သွက်ညးတြုဟ်]]
'''ပလောအ်၊ '''&lt;br&gt;
ပလောအ် (အပ္ဍဲ) ပလောအ်ရှာတ် &lt;br&gt;

ပလောအ်ဥလာရ် (တိုက်ပုံအင်္ကျီ)&lt;br&gt;
# လတူအသာ်ဗုဂှ် နွံကဵု ကၞင်ခံက်ဗကေတ် မွဲၝောအ်တဲ။
# ပ္ဍဲကအ်ဂှ် နွံကဵု ကဝ်လာ ဗွိုက်ၜိုတ်ကဝက်ၝောအ်တဲ၊ ကဝ်လာဂှ် ဇိင်စုတ်လဝ် ပ္ဍဲတၞုင်ကအ်ပလောအ်။
# တဲပလောအ်ဂှ် ဟွံခဍပ် ပၠးစွံလဝ် အတိုင်ဂှ်။
# ထိုင်ပလောအ်သၟဝ် နွံၜါမ။
# စုတ်ဇုက် ပန်တၞုင်။ ပ္ဍဲကဵုဖျုန်ယာတ်ပလောအ်ဂှ် ဇိင်ဗာန်စုတ် ဗွဲဇမၠိင် ၜါၝောအ်တဲတုဲ သၟေဟ်စွံလဝ် ပိၝောအ်တဲဂှ် သွက်ဂွံဒက်။
# ဇိင်စုတ် လ္ပကဵုဒး ဒၞာဲဂတှ်ေလတာ်။ ကာလလတက် ဂတှ်ေလတာ် လ္ပကဵုမံက်။

(ဥလာရ် ဂှ် မအရေဝ်မန်တြေံ မဂွံဆဵုကေတ် ပ္ဍဲလိက်တၟအ်သြိုင်နန်၊ မဂွံအဓိပ္ပါယ် ပလောအ်မလတက် ပ္ဍဲအခိင်မတိုန်ကေင်ကာမ္ၚဵု။ ဥလာရ် ဂှ် မန်လွဳစလဝ် နူပါဠိ ဥဠာရ မဂွံအဓိပ္ပါယ် မသၠုင်ပြဲ)

'''ဂၠိက်'''&lt;br&gt;
# အသာ်ဗကေတ် ဒုင်သၟဝ်။
# ကၞင်ဗု မဗၟံက်ထ္ၜးလဝ် ဗီုပြင်ခံက်ဗ္ၚ။
# လဒေါဝ်ဂှ် ညံင်ရဴအနာံၜါ မဖျပ်လဝ် ကၞင်ဗု မနွံဗွိုက် ကဝက်ၝောအ်တဲ ဂေတ်ပူကၠောအ်ဒၟံင်။
# သၟဝ်အိုတ် ဒၞာဲဂစိုတ်ဂရီု အသာ်ဗု စွံလဝ် ၜိုတ် (၁/၄)ၝောအ်တဲ။
# လတူ ဒၞာဲဂစိုတ်ဂရီုသၟဝ်အိုတ် အသာ်ဗုဂှ် စွံလဝ် ခံက်အသာ်ဗကေတ် (၁ ၁/၂)ၝောအ်တဲ။

===ဗွိုက်လတက် မၞိဟ်ဗြဴ===
[[File:Mon traditional dresses for female .jpg|thumb|ဗွိုက်လတက်မန် သွက်ညးဗြဴ]]

'''ပလောအ်'''&lt;br&gt;
# အသာ်ဗု
# ကအ်သၠဇြဲ (ဗီုပြင် V)
# ကမာတ်သြိုဟ် (ရင်စေ့)
# စုတ် ဇုက် မသုန်တၞုင်
# တဲဇမၠိင်
# ဂရီုသၟဝ် ကဵုဂၠိင်စှ်ေ ညိည။ 

'''ဂၞိန်'''&lt;br&gt;
# အသာ်ဗကေတ် ဒုင်သၟဝ်
# အပြံက် ခရာဇိုင်ခဍာ် အသာ်လမ္စံက်
# ကၞင် အသာ်နာနာ မနွံဗွိုက် ၆ ၝောအ်တဲ ဂေတ်ကၠောအ်။
# သၟဝ်အိုတ် ယာတ်ပလး အသာ်ဗကေတ် ကဵု ဗု မနှဴလဝ် မနွံဗွိုက် ၁၅ ၝောအ်တဲ။
# အပြံက်လမ္စံက် ဗကေတ် မဒုင်သၟဝ် (ပ္ဍဲလၟေင် (၁) ကဵု လၟေင် (၂) မနွံ ၂၁ ၝောအ်တဲဂှ် တုတ်မွဲအနာံ။)
# ကၞင်အသာ်နာနာ မနွံဗွိုက် ၆ ၝောအ်တဲဂှ် ကဵု ဇိုင်ဂၞိန် အသာ်ဗကေတ် ကဵု ဗု မနှဴလဝ် မနွံ ၁၅ ၝောအ်တဲ၊ ပံင်သီုဖအိုတ် နွံ ၂၁ ၝောအ်တဲဂှ် တုတ်မွဲအနာံ။ (လၟေင် ၃ ကဵု လၟေင် ၄ ဂှ် တုတ်မွဲအနာံ)။
# နွံကဵု ကတင်ဂၞိန်။

==မဗိုက်လတက်ကၠာအိုတ်==
အတိုင်မစၟတ်သမ္တီလဝ်ဂှ် ပ္ဍဲ သဘင်မဒုင်တၠုင်ကွးဘာတၟိ (မွန်မောင်မယ်သစ်လွင် ကြိုဆိုပွဲ) တက္ကသိုလ်လ္ဂုင် သာပ်ကမ္မတဳလိက်ပတ် ယေန်သၞာင်မန် တက္ကသိုလ်လ္ဂုင် မကၠောန်ဗဒှ် ပ္ဍဲစၟတ်တ္ၚဲ ၁၀-၁၀-၁၉၇၁ ဂှ် ဗိုက်လတက်ကၠာအိုတ်ရ၊၊ သီုကဵု ဒယှ်ေဒွက် ဗိုက်လတက် ကယျိုင်မန်အိုတ်စိုအ် ကီုရ၊၊ စတမ်နူဂှ်တုဲ ဇၟာပ်မကၠောန် ပရေင်ချဳဓရာင် ပ္ဍဲကဵု တက္ကသိုလ်မ္ဂး ကွးဘာမန်တအ် ကျိုင်ကယျိုင်မန်ဂှ် အိုတ်ရ၊၊ နူကဵု ဂကောံကွးဘာတက္ကသိုလ် လ္ဂုင် မကၠောန်ပ္တိတ် ကြက္ကဒိန် သၞာံ ၁၉၇၂ ဂှ်လေဝ် နကဵုကယျိုင်ကယျဝ်မန်ဂှ် တက်ပ္တိတ်လဝ်ကီုရ၊၊ &lt;ref&gt;ဗညားအောင်မိုး၊ မွန်အမျိုးသားဝတ်စုံ၊ မဂ္ဂဇြန်မန် တက္ကသိုလ် (တက္ကသိုလ် မွန်မဂ္ဂဇင်း ၁၉၇၁ - ၁၉၇၂) pp. 32-34&lt;/ref&gt; စနူဂှ်တုဲ ကယျိုင်မန်ဂှ် ပြးဇးအာ အလုံမွဲဂကူတုဲ နဒဒှ် ဗွိုက်လတက်မန်ဂှ် ဗွဲမပြဟ် ဇၟာပ်တြး စိုပ်အာ အလုံဂကူမန်မွဲရ၊၊

==ဖဵုဂုဏ် ကေုာံ အဆက်ကြဴ==
ကြဴနူ မဂွံစၟတ်သမ္တီ ဗွိုက်လတက်မန်တုဲ ကောန်ဂကူမန် နဒဒှ် မထ္ၜးဆီဂကူ၊ နဒဒှ် မထ္ၜးပရေင်တုပ်သၟဟ် identity ဂကူဂှ် ပ္ဍဲကဵု သဘင်ကၞာ ပေါဲမ္ၚဵုဂမၠိုင်ဂှ် ကျိုင်ကၠုင်ဇၟာပ်ပ်ဒၞာဲရ၊၊ ပရေင်ကောံသၟဟ် ပရေင်စရာဲဂကူတၞဟ်ခြာမွဲဂှ် ကလိဂွံကၠုင်ပေင်င်ရ၊၊ ဟိုတ်မဒှ် အသာ်ဗုဗကေတ်တုဲ နကဵုကယျိုင်ဂှ် ထ္ၜးဆီဇာတိ ဂကူမန်မာန်ပေင်င်ကီုရ၊၊ ဟီုမွဲသာ်ပၠန် လ္ၚတ်ရံင် အခိုက်ပြဝေဏဳမန်မ္ဂး ယာတ်ဗုဗကေတ်ဂှ် နဒဒှ် ယာတ်ကလော်သ္ၚိဂှ် ဂကူမန်တအ် စၟတ်သမ္တီကၠုင်လဝ်ရ၊၊ ကလော်သ္ၚိဂှ် ဒှ်ပရေင်ရှ်ေသှ်ေရဴဂဴ ဂကူမန်ကၠာအိုတ်တုဲ အသာ်ဗု ကဵု အသာ်ဗကေတ်ဂှ် ဒှ်အခိုက် သင်္ကေတဂကူမန်တအ်မွဲဂှ် နူကဵု ဗွိုက်လတက်ဂှ် ထ္ၜးပြာကတ်ဒၟံင်တုဲ အသာ်တအ်ဂှ် စောဲလာံဒၟံင် ပ္ဍဲဂကူမန်တအ်တုဲတုဲဂှ်ရ ကယျိုင်မန် မၞုံကဵုအသာ်ဗုဗကေတ်ဂှ် စောဲဗာန်ကၠုင် ပ္ဍဲဂၠံသြိုဟ်ဂကူမန်တအ် နူခေတ်အဆက်ဆက် ဟီုဂွံရ၊၊

ဟိုတ်နူ မစၟတ်သမ္တီထောအ် ဗွိုက်လတက်မန် ဗီုဏအ်တုဲ ကယျိုင်ကကျဝ် ဗီုကဵု ကၞင်တၞဟ် အစံက်တၞဟ် ဗီုကဵု ယာတ်ဆိက်တအ်ဂှ် အလဵုလဵု ဒှ်အာ ညံင်ကဵု အခိုက်ကယျိုင်ကယျဝ်မန် ဟွံသေင်တုဲ ဒှ်အာ ညံင်ကဵု ကယျိုင်ကယျဝ်ဗၟာ ဖအိုတ်ရ၊၊ ရံင်နကဵု မတ်ယေန်သၞာင်မ္ဂး ဗွိုက်လတက်တအ်ဂှ် မဒးနွံကဵု ဗီုပြင်နာနာ ညံင်ရဴကၠအ်ဥဒျာန် မၞုံကဵု ပကဴသြဴနာနာရောင်မ္ဂး အရာမစၟတ်သမ္တီဝွံ ဒှ်အာ ကဟောံဗြမ် ပရေင်ယေန်သၞာင်မွဲရ၊၊ 

ယေန်သၞာင် ကေုာံ ဗွိုက်လတက်ဂှ် သၞာံဗွဲမလအ် ထိင်ဒဝ် ဖျေဟ်လဝ် ကိုန်ဂစိုတ် ဟွံလောဲသွာရ၊၊ နူစ မစၟတ်သမ္တီ ဗွိုက်လတက်မန်တုဲ ၜိုတ် ပန်ဗွဝ်စှ်ဂှ် ပရေင်ပြံင်လှာဲ စကတဵုဒှ်ကၠုင်တုဲ အခိင်လၟုဟ် ဗီုပြင် စပြံင်လှာဲကၠုင်ဒၟံင် ညိည သိုက်သိုက်ရ၊၊ တုဲပၠန် အခိုက်ကၞာမဆေင်ကဵုမန် နူကဵုမန်မစိုပ်အာ ဍုင်သေံ ဗီုကဵုယာတ်ဍောတ်တအ် အစံက်ပကဴတအ်ဂှ် ပံင်စုတ် ပ္ဍဲဗွိုက်လတက် မစၟတ်သမ္တီလဝ်ဂှ် စကတဵုဒှ်ကၠုင်ရ၊၊ ပါဲနူဂှ်တုဲ ပ္ဍဲတ္ၚဲမ္ၚဵုတၟေင် ဗီုကဵု ပေါဲမ္ၚဵုထပ်တဲတအ်ဂှ် ညံင်ဂွံခိုဟ် ညံင်ဂွံကျေဝ်ဂၠိုင်တိုန်ဂှ်လေဝ် ဖန်ဇန်ဒၟံင်ကီုရ၊၊ တၠပညာဂကူမန် ဗီုကဵု [[ဖေသိၚ်ဇြာ၊ နာဲ|အစာနာဲဖေသိင်ဇြာ]]မ္ဂး စၞးမကျိုင်ကယျိုင် မွဲဗီုဓဝ် ပ္ဍဲဇၟာပ်ဒၞာဲဂှ် ညံင်ဂွံစၟတ်သမ္တီကဵု ဗွဲမဗဗွဲကဵု သာမယျ ဥပမာ ကယျိုင်မ္ၚဵုထပ်တဲမ္ဂး မွဲဗီု၊ ကယျိုင်ပထပိုယ်ပယျင်မ္ဂး မွဲဗီု ညံင်ဂွံစုင်လေင်ဂှ် ဖန်ဇန်ပတိတ်ကဵု ဗွဲတၞဟ်ခြာထေက်ရောင်ဂှ် ကဵုကၠုင်ကသပ်ရ၊၊ နကဵုလညာတ် [[ဖေသိၚ်ဇြာ၊ နာဲ|အစာနာဲဖေသိင်ဇြာ]]မ္ဂး ကယျိုင်မ္ၚဵုထပ်တဲဂှ် ဒးဒှ် ဗီုကယျိုင်ကောန်သၟိင်တၠ ခေတ်ဨကရာဇ်တေအ် ထေက်ရောင်၊၊ ကာလဂှ်ဟေင် ဂကူမန်တအ် မဒှ်ဂကူ မကေင်နွံကဵု ဨကရာဇ် ဂကူသၟိင်တၠဂှ် မၞိဟ်ဗွဲကြဴတအ် ဂွံတီကေတ်မာန် ဂွံဒုင်စသိုင် အလဵုဇကုညးတအ်မာန်ရ၊၊

==ဗွိုက်လတက်မန် ခေတ်နာနာ==
[[File:Dr -Shaw-Loo-2.png|thumb|ဗီုရုပ် ဒံက်တာရှဝ်လူ ညးမကလိဂွံ ပညာဂဥုဲဂတာပ်ခေတ် နူဍုင်အမေရိကာန်ကၠာအိုတ်၊ မကြိုင်လဝ် ဗွိုက်လတက်မန် ခေတ်ညး၊၊|link=Special:FilePath/Dr_-Shaw-Loo-2.png]]

&lt;ref&gt;W. Hunter, J. Sewell (1789) [https://books.google.dk/books?id=RvsRAAAAYAAJ&amp;printsec=frontcover&amp;hl=da&amp;source=gbs_ge_summary_r&amp;cad=0#v=onepage&amp;q&amp;f=false A Concise Account of the Climate, Produce, Trade, Government, Manners, and Customs, of the Kingdom of Pegu]; pp. 8-15&lt;/ref&gt;

==ဗီုရုပ်ဂမၠိုင်==
&lt;gallery&gt;
Mon traditional dresses for male.jpg|ဗီုရုပ် ပလောအ်ဂရောပ် ကဵု ဂၠိက် အခိုက်ကၞာမန် သွက်ညးတြုဟ်
Mon traditional dresses-female-1.jpg|ဂၞိန် သွက်ညးဗြဴ
Mon traditional dresses for female upper part.jpg|ဗီုပလောအ် အခိုက်ကၞာမန် သွက် ညးဗြဴ
Mon traditional dresses for female .jpg|ဗွိုက်လတက်မန် သွက်ညးဗြဴ
Mon people girls in traditional dress.jpg|ဗီုရုပ် ကောန်ၚာ်ဗြဴ မကျိုင်လဝ် ကယျိုင်မန်
&lt;/gallery&gt;

==နိဿဲ==

[[Category:ကဏ္ဍအဓိက!]]
[[Category:BEHM]]</text>
      <sha1>a2h5qqghmpuosh3whjedk00sqfrczyy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ရုင်ဂွါပ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1347</id>
    <revision>
      <id>54934</id>
      <parentid>40227</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:52:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54934</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9727" sha1="srmkpm3lmfhdtz55l7c3zl3tine0r21" xml:space="preserve">[[File:Way-side rest-house with a platform on either side of a passage (Mon traditional rest house) from Kamarwet, Mon State4.jpg|thumb|ရုင်ဂွါပ် နူအရာပ်စိင်တံင်၊ဍုင်ကၟာဝက် (29-11-2019) (ဗီုရုပ် Hein Htet Aung)]]
'''ရုင်ဂွါပ်''' (ဗၟာ- ''ရင်ကွဲဇရပ်'') ဝွံ ဒှ်ရုပ် မဂါပ်လဝ်ဂၠံင် မနွံကဵု ဒၞာဲဇၞူ သြင်ဂၠံင်ၜါလပါ်၊ နွံကဵုကၟဳ မွဲစိင်ရ။ ရုင်ဂွါပ်ဝွံ နကဵုအရေဝ်မ္ဂး ဗွဲမဗဗွဲကဵု ဒေသဂှ် ပတိတ်ဒၟံင် ရမ္သာင်နာနာသာ် ဥပမာ နကဵုရမ္သာင်ကၟာဝက်မ္ဂး ”ရုင်ဂါပ်” ဟွံသေင်မ္ဂး ”ရုင်ကာတ်” နာနာသာ်ရ။ ၜိုန်ရ နကဵု ရမ္သာင် ကော်ဒၟံင်နာနာကီုလေဝ် နကဵုလိက်မ္ဂး ”ဂါပ်” မဒှ်မကြိယာဂှ် ပမနာမ်မ္ဂး ”ဂွါပ်” ရဴသာ်ဝွံ ဒှ်မာန်ဂှ်ရ။ ”ဂွါပ်” ဂှ် ဟိုတ်မဟီုစဝါတ်ဒၟံင်ညိဂှ် ပ္ဍဲကဵုလဟီုတအ်ဂှ် ဂါပ်လေဝ်ဟွံစှ်ေ ဂါတ်လေဝ်ဟွံသှ်ေ ဒှ်ဒၟံင်အကြာၜါဂှ်ရ။ ဒေသလ္ၚဵုဂှ် ရံင်ကဵု ဗီုဗၟာ မကော်စ ”ရင်ကွဲဇရပ်” တုဲ ”ဇြပ်ပါ်သြိုဟ်” ဗီုဏအ်လေဝ် ကော်နွံဒၟံင်ညိညကီုရ။  ရုင်ဂွါပ် ဝွံ ဒှ်ရုင် အခိုက်ကွာန်မန်မွဲတုဲ ပ္ဍဲဒေသ ဒၞာဲဂကူမန် မပတဴကၠုင်လဝ် ပ္ဍဲအခိင်တမၠာ မပ္တံကဵု ဒေသပြန်၊ သရက် စဵုကဵုစိုပ် ဍုင်မင်းဘူးဂှ် ဂွံဆဵုကေတ်ဒၟံင်ဏီရ။ ရုင်ဂွါပ်ဝွံ ဒှ်ဒၞာဲ မၞိဟ်တအ် ဂွံဇူဒီု ပါဲဗြဲ ပါဲတ္ၚဲ မွဲလစုတ်၊ ဟွံသေင်မ္ဂး ဒှ်ဒၞာဲသၟတ်ဗၠာဲတအ် မကောံရေင်သကအ် အခိင်ဗတံ (ပ္ဍဲအခိင်ကၠာတေအ်)၊ ဒှ်ဒၞာဲ ကောန်ၚာ်တအ် မဝေင်၊ ဒှ်ဒၞာဲ မၞိဟ်တအ် မလံင်ပိဏ္ဍပါတ် ပ္ဍဲအခိင်နူဂယးရ။ 

==နိရုတ္တိ==
ရုင်ဂွါပ် ဝွံ ဒှ်အရေဝ်မန်ဇေတ်တ်မွဲရ။ ရံင်ကဵု ဗီုမသြိုင်လဝ် ဟိုတ်မဂါပ်လဝ်ဂၠံင်တုဲ ရုင်ဂွါပ် ရဴသာ်ဝွံ ညးကော်စရ။ ”ဂါပ်” မကြိယာဂှ် ပမနာမ်မ္ဂး ဒှ်အာ ”ဂွါပ်”။ မအရေဝ်ဂွါပ်ဂှ် ပ္ဍဲဒေသဗွဲမဂၠိုင် ပတိတ်ဒၟံင်ရမ္သာင်နာနာသာ်တုဲ ဥပမာ ပ္ဍဲကၟာဝက်မ္ဂး ရုင်ကာတ်၊ ရုင်ကာပ်၊ မြဴသာ်ဝွံ ဂွံမိင်ကေတ်ဒၟံင် ဗွဲမတၞဟ်ခြာရ။ ရုင်ဂွါပ်ဂှ် ဗၟာတအ် ကော်စ ”ရင်ကွဲဇရပ်” တုဲ ညးလ္ၚဵုတအ် ကၠာဲနူဗၟာတုဲ ”ဇြပ်ပါ်သြိုဟ်” ဗီုဏအ်လေဝ် ကော်နွံကီုရ။ ရံင်ကဵု တၠုင်လအာ မအရေဝ်မ္ဂး ”ဇြပ်ပါ်သြိုဟ်” ဏအ် ကတဵုဒှ်ဂွံ ဟွံလအ်ကွေဟ်ဟ်ရောင် စှ်ေစိုတ်ရ။

==ဒၞာဲမဂွံဆဵုကေတ်မာန်==
ရုင်ဂွါပ်ဂှ် ဒှ်ရုင်အခိုက်မန် ပ္ဍဲကဵုကွာန်ဂကူမန်တအ် မပဒတဴဂမၠိုင် ဂွံဆဵုကေတ်ရ။ တုဲပၠန် ဒၞာဲဒတန် ဂကူမန်တမၠာ ပ္ဍဲဒေသ ဍုင်ဗၟာ မပ္တံကဵု ဒေသပြန်၊ သရက် စဵုကဵုစိုပ် ဍုင်မင်းဘူးဂှ် ဂွံဆဵုကေတ်ကီုရ။&lt;ref&gt;https://my.wiktionary.org/wiki/ရင်ကွဲဇရပ်&lt;/ref&gt;

==စကာ==
ရုင်ဂွါပ်ဂှ် ဒှ်ရုင် မလုပ်အဝေါင် စကာဒၟံင် နာနာရ။ ညးမအာကၠုင်တအ် ဂွံဇူစမွဲလစုတ် ညံင်ဂွံဗၠးတ္ၚဲ ဗၠးဗြဲတုဲ ဇြပ်ဇၞူလေဝ် ဒှ်ရ။ ပ္ဍဲအခိင် နူဂယးမ္ဂး ခမဳသင်တအ် စဴပိဏ္ဍပါတ်မ္ဂး မၞိဟ်ဗဒါဲဗဒါဲတအ် ကော်ကၠုင် ပ္ဍဲရုင်ဂှ်တုဲ လံင်ပဏ္ဍပါတ်။ အခိင်တ္ၚဲမ္ဂး ကောန်ၚာ်တအ် မလေပ်ဝေင် ပ္ဍဲဇြပ်ဂှ် ဗွဲတၟေင် ပ္ဍဲအခိင်ဥတုဗြဲ၊ ဟွံသေင်မ္ဂး အခိင်တ္ၚဲကတဴပရာန်။ တုဲပၠန် ပ္ဍဲခေတ်ကၠာတေအ် သၟတ်ဗၠာဲတအ် ကော်ဓရီုကျာရေင်သကအ် ဆဵုဂဗ ရေင်သကအ်ရ။ နကဵုအခိုက်မန် ကိုပ်ကၠာတေအ် သၟတ်ဗၠာဲတအ် အာဂၠံက်ဝုတ် ပ္ဍဲအခိင်ဗတံမ္ဂး ရုင်ဂွါပ်ဂှ် ဒှ်ဒၞာဲ မဇူမွဲလစုတ် မစုက်လုက် ကောံဓရီုကျာ ရေင်သကအ်မွဲဒၞာဲရ။ 

==ပြဝေဏဳ==
[[File:South Stairways.JPG|thumb|ရုင်ဂွါပ် ပ္ဍဲဂၠံင်တၞိုန် ကျာ်လ္ဂုင် လပါ်သၠုင်ကျာ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၈၉၀ဂမၠိုင်။ ၁၈၉၀ပြည့်နှစ်၊ရွှေတိဂုံစေတီတော်မုခ်ဝရှိ ရင်ကွဲဇရပ်ပုံ]]
ယေန်သၞာင်အခိုက် ရုင်ဂွါပ်ဝွံ ပါဲနူ အကြာဍုင် အကြာကွာန်မန် နဒဒှ် ဇြပ်ဇၞူ၊ နဒဒှ် ဇြပ်ပိဏ္ဍပါတ်တုဲဂှ်ဍဲကဵု ကျာ်စေတဳမန်တြေံဂမၠိုင်ကီု  ဟွံသေင်မ္ဂး ပ္ဍဲကျာ် မသြိုင်လဝ် နကဵုအခိုက်မန်ဂမၠိုင်ကီုဂှ် ဂွံဆဵုကေတ်ဒၟံင်ကီုရ။ ဥပမာ ကျာ်စေတဳလ္ဂုင် ဂၠံင်မတိုန်ကဵုကျာ် နူကဵုစဂှ် နွံရုင်ဂွါပ်မွဲ၊ ပ္ဍဲအခိင်မစိုပ်ကျာ်ဂှ် နွံ ရုင်ဂွါပ်မွဲရ။ (ဗွဲကြဴ) နူကဵု ရုင်ဂွါပ် ဂၠံင်မတိုန်ကဵုကျာ်ဂှ် စဵုကဵု စိုပ် ရုင်ဂွါပ် မစိုပ်ကျာ်ဂှ် ညးတအ် ဆက်သြိုင်လဝ် နကဵု စင်္ကြံရ။

==ဗီုရုပ်ဂမၠိုင်==
&lt;gallery&gt;
Way-side rest-house with a platform on either side of a passage (Mon traditional rest house) from Kamarwet, Mon State-1.jpg|ရုင်ဂွါပ် နူကွာန်ထံင်ကှေ်၊ ဍုင်ကၟာဝက် (ဗီုရုပ် Hein Htet Aung) 
Way-side rest-house with a platform on either side of a passage (Mon traditional rest house) from Kamarwet, Mon State4.jpg|ရုင်ဂွါပ် နူကွာန်စံင်တံင်၊ ဍုင်ကၟာဝက် (ဗီုရုပ် Hein Htet Aung) 
Way-side rest-house with a platform on either side of a passage (Mon traditional rest house) from Kamarwet 2.jpg|ရုင်ဂွါပ် နူကွာန်စိင်တံင်၊ ဍုင်ကၟာဝက် (ဗီုရုပ် Hein Htet Aung) 
Way-side rest-house with a platform on either side of a passage (Mon traditional rest house) from Kamarwet 3.jpg|ရုင်ဂွါပ် နူကွာန်စိင်တံင် (ပါင်ဂၠံင်ကဗဂေါင်)၊ ဍုင်ကၟာဝက် (ဗီုရုပ် Hein Htet Aung) 
Way-side rest-house with a platform on either side of a passage (Mon traditional rest house) from Kamarwet 5.jpg|ရုင်ဂွါပ် နူကွာန်ထံင်ကှေ်၊ ဍုင်ကၟာဝက် (ဗီုရုပ် Hein Htet Aung) 
&lt;/gallery&gt;

==နိဿဲ==</text>
      <sha1>srmkpm3lmfhdtz55l7c3zl3tine0r21</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဘာမန် ကိုဝ်ရဳယျာ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1881</id>
    <revision>
      <id>54935</id>
      <parentid>15892</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:53:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54935</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28825" sha1="dta9hur21a295jhoikfsbi4fvateubw" xml:space="preserve">{{Infobox Buddhist monastery
|name = ဘာမန် ကိုဝ်ရဳယျာ
|image = Mon Buddhist Temple in South Korea.jpg
|image_size = 250px
|alt = 
|caption = 
|t=
|p=
|pushpin_map = South Korea
|coordinates = {{coord|37|29|12|N|126|42|46|E|type:landmark_region:CN-54|display=inline,title}}
|map_caption = ဒၞာဲဘာမန် ကိုဝ်ရဳယျာ မနွံ (767-144 Bupyeong-dong, Bupyeong-gu, Incheon, South Korea)
|map_size = 250
|location_country = South Korea
|location= ကိုဝ်ရဳယျာသၠုင်ကျာ
|founded_by = [[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]]
|founded = 2015
|date_renovated = 
| religious_affiliation = ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ
|sect = [[ရာမညနိကာယ]]
|lineage=
|dedicated_to = 
|head_lama =
# ဉာဏရံသဳ
|colleges=
|no._of_monks =
|architecture = 
}}
'''ဘာမန် ကိုဝ်ရဳယျာ''' ({{Lang-en|Mon Buddhist Temple, South Korea}}) ဝွံ ဒှ်ဘာဗုဒ္ဓဘာသာ ကောန်ဂကူမန် မလုပ်လၟိဟ် ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ ပ္ဍဲဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာ သၠုင်ကျာမွဲရ။ ဘာလကျာ်မန်ဝွံ [[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]] ကေုာံ ညးနွံပိုန် ဘာမန်ကိုဝ်ရဳယျာ တၠဂုဏ်အစာဉာဏရံသဳ အာဂတ ပၠတရဴတုဲ နူကဵု ဘာမလိင်မံင်ဂှ် စတမ်နူကဵု သြန်တမ် နူကဵု ဂကောံပွိုင်တိုက်ဖအံက် ပန်ကိုဋ်ဝါန်တုဲ ရာန်ကေတ်လဝ် ပ္ဍဲဂိတုသေတ်တေမ်ပါ ၂၀၁၈ နကဵုၚုဟ်မးသြန်ကိုဝ်ရဳယာ ၃၆၀၀ကိုဋ်ဝါန်ရ။ ပ္ဍဲကိစ္စမရာန်ဘာဝွံ တၠဂုဏ်အစာသဳလာစာရ (ရာမညရဋ္ဌဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်) လေဝ် ပါလုပ် ချဳဓရာင်လဝ် ဗိုင်ဟီုတွဟ် ဆဝ်ဗ္ၚုဟ်ကီု သီုမကဵုဒါန်သြန် ဗွဲမဂၠိုင်ကီုရ။ သဘင်စရိုဟ်ဍာ်ဘာဂှ် ကၠောန်ဗဒှ်လဝ် ပ္ဍဲကဵု ၁၃ သေတ်တေမ်ပါ ၂၀၁၉ တုဲ နကဵု ဂကောံဝေယျာဝစ္စ ၁၄ ဂကောံဂှ် ဒုင်တိုင်ခဳ ဘာဝွံ ဂွံဆက်တန်တဴအာရ။

==ဝင်ပတန်ဘာ==
သၟာကမၠောန် ကောန်ဂကူမန် နူဍုင်မန်ဗၟာ အာကၠောန်စ ပ္ဍဲဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာသၠုင်ကျာဂှ် စနူသၞာံ ၜိုတ် ၂၀၀၇ ဂှ်တုဲ လၟိဟ်မၞိဟ် ဂၠိုင်ကၠုင်ဒၟံင်ဂှ် ဒက်ကၠုင် [[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]]။ နကဵုဂကောံဂှ် လိင်လဝ် ရုင်ဂကောံမွဲရ။ ပ္ဍဲကဵု ကောံဓရီုဂကောံ ပ္ဍဲ ၁၉ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၁၅ ဂှ် နကဵုဂကောံ ဖျေဟ်သ္ဂုတ်သွာတ် သွက်ဂွံ ပတန်ဘာမန်မွဲတုဲ စတမ်နူဂှ်တုဲ ချဳဓရာင်ကၠုင် ပရေင်ကမၠောန် ပတန်ဘာမန် ပ္ဍဲဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာ မပ္တံကဵု -
# ကမၠောန်ဖျေဟ် ဒတန်ဒၞာဲ သွက်ဂွံပတန်ဘာ။ 
# ကမၠောန်ဂၠာဲသြန်ဂအုံ သွက်ဂွံလိင်ဘာ။ 
# ကမၠောန် သွက်ဂွံနိမန်နင် ကျာ်ဇၞော်ဂဇအ်ဘာ။

ကိစ္စလိင်ဒတန်ဂှ် ပွိုင်ပိဂိတု ကေတ်အခိင်တုဲ ညာတ်ကေတ် ဒၞာဲကရပ်ဖျာဇၞော် မကြပ်ကဵု သၞေဟ်ကွဳပၟတ်၊ သၞေဟ်ကွဳ ပ္ဍဲအရာပ်ဗူဖျံင်ဂှ် ဂပ်ဝ်ရ။ သွက်ဂွံလိင်ဘာဂှ် ဒးကဵု ဟရမ် (၁၅၀)ကိုဋ်၊ တုဲပၠန် ၚုဟ်လိင်ဂိတုဂှ် မွဲဂိတု ၉ ကိုဋ်ရ။ နကဵုဂကောံ ပကောံဓရီု ပ္ဍဲစၟတ်တ္ၚဲ ၉ နဝ်ဝေမ်ပါ ၂၀၁၄ ပ္ဍဲဘာသန္တိကရဝိဟာရ၊ နေဝ်အာန်သာန်တုဲ တုပ်စိုတ် သွက်ဂွံလိင်ဒၞာဲဂှ်ရ။ သွက်ဂွံဂွံသြန် ခရိတ်ဟရမ်ဂှ် ဆဝ်ဗ္ၚုဟ် ညးတၠသဒ္ဓါတအ်တုဲ ညးလ္ၚဵု စုတ်ကဵု စှ်ကိုဋ်၊ ညးလ္ၚဵု စုတ်ကဵု မသုန်ကိုဋ်၊ ညးလ္ၚဵု ပန်ကိုဋ်ဒှ်တမ် သီုဖအိုတ် မၞိဟ် (၁၁) တၠ ကလိဂွံသြန် ၆၃ ကိုဋ်ရ။ ပ္ဍဲတ္ၚဲကောံဓရီုဂှ် ညးက္ဍိုပ်သကိုပ်ဂကောံတအ် ထပ်လဝ်တဲ ပလဝ်စၟတ်သစ္စ ရေင်သကအ်၊ &quot;ဘာမန်ဒှ်တုဲ ယဝ်ရ သြန်ဂိတု ဟွံရုမ်ဂပ်မ္ဂး ညးမအာဂတပၠတရဴတအ် ဒုင်စေက် စုတ်ဗပေင်ကဵုရောင်။&quot; ရ။ 

ပ္ဍဲကဵု ၂၀ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၁၅ ပ္ဍဲသဘင် တ္ၚဲကောန်ဂကူမန် မရနုက်ကဵု (၆၈) ဂှ် ဆဝ်ဗ္ၚုဟ် ဒုင်ဒါန် သွက်သြန်ဂအုံပတန်ဘာမန်ဂှ် ကလိဂွံမၞိဟ် ၂၁၉ တၠ ဗိုင်ကဵုဒါန်တုဲ ကလိဂွံသြန် ၃၂၀ ကိုဋ် ပြင်င်ရ။ သြန်ဂအုံဂှ် ၜိုတ်ကြိုက်တန် ကလိဂွံလဝ်တုဲ သွက်ခရိတ်ဍာ် ခရိတ်ပၟတ် ကေုာံ ခရိတ်နာနာတအ်ဂှ် နွံပၟိက်ဒၟံင်ဏီတုဲ သွက်အရာဏအ်ဂှ် မၞိဟ်ဗၞတ်ကၠံတၠပြင်င် လၟေင်င်ဂိတု စုတ်ကဵုဒါန် ညးမွဲတၠ ညးလ္ၚဵု မသုန်လက်၊ ညးလ္ၚဵု ပိလက်၊ ညးလ္ၚဵုၜါလက် ညးလ္ၚဵုမွဲလက် မြဴသာ်ဝွံ ဗိုင်ကဵုဒါန်အိုတ်ရ။ 

စပ်ကဵု ကျာ်ဇၞော်ဂဇအ်ဘာ သ္ဂောအ်ကလိဂွံ ဝဳသာပတန်သာသနာဂှ် နူကဵု ဂကောံမန် ကလိဂွံ အဆက်ကု တၠဂုဏ်အစာ သဳလ (တိုက်ဓရ်ဖအံက်) အဃောမပတန်ဒၟံင်သာသနာ ပ္ဍဲဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာတုဲ တၠဂုဏ်အစာဂှ် ဆက်ကဵု မိတ် ကုဒါယကာ ကောန်ဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာမွဲတၠ မနွံယၟု Dr. Jeon Hyun Su (Psychiatric Clinic) ရ။ နူကဵုဒါယကာဂှ်မွဲကဆံင် ညး အာတ်အရီုအဗင် ကျာ်ဇၞော်ဂကူကိုဝ်ရဳယျာ မွဲဇကု မနွံယၟု မောန်ဗံင်ဂူ (Moon Bong Gu) ညးမဒှ် ကျာ်ဇၞော် ဌာနပတန်သာသနာဗုဒ္ဓဘာသာမုန်ဟက် (Chief monk of Buddhism Munhak Propagation Center) ရ။ နကဵု ကျာ်ဇၞော်ဏအ်ဂှ် ညးကေတ်ကဵု တာလျိုင် ပ္ဍဲအရာ မကော်ဘိက် နိမန်သင်မန်တုဲ မဿတာချဝ် (Mr. Cho) ဂှ် ဒှ်ညးမရေင်တၠုင် ပ္ဍဲအရာ မအာရုင်တအ်ရ။ ကိစ္စဝဳသာပတန်သာသနာဝွံ ဒးကေတ်အထံက်ဂလာန် နကဵုသင်လပါ် နူဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာကီု သီုကဵု နူကဵု ဍုင်မန်ဗၟာကီုတုဲ လပါ်ဍုင်မန်ဗၟာဂှ် ကျာ်ဇၞော်အစာ [[သဳလာစာရ၊_ဘဒ္ဒန္တ|ဘဒ္ဒန္တသဳလာစာရ]] (ဘာဗဂေါပရိယတ္တိ၊ ဍုင်မတ်မလီု) ကေုာံ ကျာ်ဇၞော်အစာ ဘဒ္ဒန္တကေသရ (ဘာဗိုလ်လ္ၚီ၊ ဍုင်ဒဂုင်) တအ် ဒှ်ညးမထံက်ဂလာန် နကဵုစၞး ဂကောံရာမညနိကာယ သွက်ဂွံပတန်သာသနာ ဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာ ရ။ ဝဳသာပတန်သာသနာ မပတိုန်လဝ်ဂှ် ကလိဂွံအခေါင် ပ္ဍဲကဵု ၁၆ နဝ်ဝေမ်ပါ ၂၀၁၅ ဂှ်ရ။

==ကျာ်ဇၞော်ဘာ==
သွက်ဂွံပတန်သာသနာ ပ္ဍဲကဵု ဘာမန်ကိုဝ်ရဳယျာဂှ် နူကဵု [[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]] နိမန်နင် တၠဂုဏ်အစာ ဉာဏရံသဳ နူကဵု တိုက်ပရိယတ္တိ [[ဘာကျာ်သြဳမန်_(တံင်ပရင်)|ဘာကျာ်သြဳမန်]]၊ ကွာန်တံင်ပရင်တုဲ ၂၉ နဝ်ဝေမ်ပါ ၂၀၁၅ ဂှ် ကျာ်ဇၞော်စိုပ်ကၠုင် ဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာတုဲ ဒါယကာတအ် ဗွဲမမိပ်မြဟ် ဓဝ်ပဳတိ မဇၞော်ဟေင် ဒုင်တၠုင်ဏာ ကျာ်ဇၞော် ဇရေင်ဘာဂှ်ရ။ 

ကျာ်ဇၞော် စိုပ်ကၠုင်တုဲ ပ္ဍဲ ၁၃ ဒဳဇြေန်ပါ ၂၀၁၅ ဂှ် ကၠောန်သဘင်တိုန်ဘာမန်တၟိဂှ် ဂကောံဒါယကာ လၟိဟ် ၁၅၀ ပြင်င် ပြာပ်ကၠုင်စိုပ် ပ္ဍဲကဵု သဘင်ဂှ်ရ။

[[ဝှာင်:Ven. Nānaramsi arrival at S. Korea airport .jpg|thumb|center|[[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]] ဒုင်တၠုင် တၠဂုဏ်အစာ ဉာဏရံသဳ (ပုင်၊ ပၞောဝ်သင်ၜါဇကု) ပ္ဍဲသၞေဟ်က္ၜင်ကျာအေန်ချောန် သွက်ဂွံပတန်သာသနာ ပ္ဍဲဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာ၊ ကရောမ်ဒါယကာမန်ဂမၠိုင် ကျာ်ဇၞော်အစာကဝိသာရ (ပါဲ) ဘာဓမ္မဒူတ လေဝ် ပြာပ်ကၠုင် ဒုင်တၠုင်ကီုရ။ (၂၉ နဝ်ဝေမ်ပါ ၂၀၁၅)]]

==ပရေင်ချဳဓရာင် ပ္ဍဲဘာဂမၠိုင်==
စိုပ်တ္ၚဲအဒိုက် ကၟာတ်ကမၠောန်မ္ဂး ဒါယကာတအ် ပြာပ်ကၠုင်ဘာတုဲ ဂွံဒဂိုန်ဂိုင်ကေတ် သဳလ၊ လ္ၚောဝ်ကျာ်၊ ပတိုန်ပ္ကဴဝတ်၊ ပတုဲဝေယျာဝစ္စ၊ ဂွံကၠောန်ကာကုသိုလ် မဆေင်ကဵု ပရေင်ဘာသာတအ်ရ။ တုဲပၠန် ပ္ဍဲအခိုက်ကၞာ ပြဝေဏဳမန် မပတံကဵု ကဵုဒါန်သ္ၚာကထိုန်၊ သ္ၚာသၞုက်ဗြဲ၊ ဗဝ်သၟုတ်က္ၜင်တအ်လေဝ် ဂွံကၠောန်ကၠုင်ရ။ 

ပါဲနူ ပရေင်ဘာသာတုဲ ပရေင်မၞိဟ် မပတံ ကဵု ပရေင်ဍုက်ကေဝ် စုက်လုက် ကုကောန်ဍုင်ဇကု ကောန်ဂကူဇကုတအ်ဂှ် ကလိဂွံကၠုင်ရ။ ယဝ်ရ ဒးကေတ်အရီုအဗင် ဗီုကဵု ဆက်အာယုက်ဝဳသာ၊ လျိုင်ပရေင်ထတ်ယုက် (medical insurance) တအ်ဂှ် ကလိဂွံ လိက်အထံက်ဂလာန် နူကဵု ဘာမန်တုဲ ကၠောန်စလောဲသွာကၠုင်ရ။ တုဲပၠန် ပ္ဍဲဘာဂှ် သီုပံက်ဘာ ဗတောန်လိက် အရေဝ်ကိုဝ်ရဳယျာ၊ ဗတောန်ကဵု လိက်မန်၊ ကွတ်ကောန်ပျူတာ မပတံ မြဴသာ်ဝွံ ပရေင်ချဳဓရာင် နာနာသာ် ကၠောန်ကၠုင်ဒၟံင် ပ္ဍဲကဵု ဘာမန်ဂှ်ရ။ 

==ရာန်ဘာမန်==
ပ္ဍဲကဵု ၇ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၁၆ ဂှ် [[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]] ကၠောန်ဗဒှ် သဘင်ပူဇဴဓမ္မဒေသနာ တုဲ တ္ၚဲယးဂှ် ကၠောန်သဘင်ကောန်ဂကူမန် မရနုက်ကဵု ၆၉ ဝါ ပ္ဍဲၝောအ်ခဒမ်မ္ၚဵု၊ အရာပ်ဗူဖျံင် ရ။ ပ္ဍဲကဵုတ္ၚဲဂှ် နူကဵု ဂကောံပွိုင်တိုက်ဖအံက် ဒုင်သဇိုင် ပိဏ္ဍပါတ် ကုခမဳသင် ကေုာံ ခရှ်မပြာပ်ကၠုင်စိုပ် သဘင်တ္ၚဲကောန်ဂကူမန်ဂှ်ရ။ ပ္ဍဲကဵုတ္ၚဲဂှ်ရ ဂကောံပွိုင်တိုက်ဖအံက်တအ် ကသပ်ပြဲမွဲ ကတဵုဒှ်ကၠုင် မိက်ဂွံကဵုဒါန် သြန်ဂအုံ သွက်ဂွံရာန်ဘာမန်တုဲ ဒုင်ကဵုဒါန် ကုကျာ်ဇၞော်ဘာမန် ဝတ္ထုဒါန် ပန်ကိုဋ်ဝါန်ရ။ အခိင်ဂှ် ပတန်ဂွံဘာမန် ဂွံပွိုင် ပိဂိတုညိကီုတုဲ ခရိတ်လိင်ဂိတုလေဝ် ဟွံချိုတ်ပၠိုတ်ဏီတုဲ ဆညးမွဲကီု ဟွံဂံင်ချပ် သွက်ဂွံရာန်ဘာမန်အပိုင်ဏီရ။ 

ပဟိုတ် သြန်တမ် နူကဵုဂကောံပွိုင်တိုက်ဖအံက် ပန်ကိုဋ်ဂှ်တုဲ ကောန်ဂကောံ ဂကောံကမ္မတဳဘာမန်တအ် ချပ်ဂၞန်စဳဇန်ကၠုင် သွက်ဂွံပကောံသြန်ဂအုံရာန်ဘာမန်တုဲ ဗိုင်ဆဝ်ဗ္ၚုဟ်တုဲ ဒါယကာ မကဵုဒါန်လေဝ် မံက်ကၠုင်အဆက်ဆက်ရ။ 

၁၆ သေတ်တေန်ပါ ၂၀၁၆ ဂှ် [[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]]တအ် နိမန်နင် တၠဂုဏ်အစာသဳလာစာ (ရာမညရဋ္ဌဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်၊ ဍုင်မတ်မလီု) သွက်ဂွံကဵုတွဟ်ဓရ် ပ္ဍဲတ္ၚဲသဘင်သီသြောအ် (ချူသံက်)ရ။ သဘင်ဓရ်ဂှ် ဒှ်သဘင်ဓရ်မန် အလန်ဒုတိယ ပ္ဍဲကဵု ဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာဂှ်ရ။ သဘင်ဓရ်အလန်ဏအ်လေဝ် ကၠောန်ဗဒှ်လဝ် ပ္ဍဲကဵု ၝောအ်ခမ်မ္ၚဵုတုဲ ပုရိသာတ်ဒါယကာကလင်ပင်မှိင်ဓရ် ကၠုင်စိုပ် ဗၞတ် ၂၀၀ ပြင်င်ရ။ ပ္ဍဲတ္ၚဲ သဘင်ပူဇဴဓမ္မဒေသနာဝွံ ဂကောံကွာန်တၟအ်ကၞေင် ဒုင်သဇိုင် ကဵုဒါန်ပိဏ္ဍပါတ် ကုဘိက္ခုသင် ကေုာံ ကၟုဲခရှ် မပြာပ်ကၠုင်စိုပ်တအ်ရ။ ကရောမ် တၠဂုဏ်အစာသဳလာစာရဂှ် တၠဂုဏ်အစာခမာစာရ (ရာမညရဋ္ဌ ဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်၊ ဍုင်မတ်မလီု)၊ တၠဂုဏ်အစာဂရု (ဘာရုင်ဒါန်၊ ဍုင်လၟိုင်)တအ်လေဝ် က္ညကၠုင်စိုပ်ကီုရ။ 

တၠဂုဏ်အစာသဳလာစာရ ဂွံတီကေတ် ဒဒှ်ရ [[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]]တအ် မပကောံဒၟံင်သြန်ဂအုံ သွက်ဂွံရာန်ဘာမန်ဂှ်တုဲ သဒ္ဓါကတဵုဒှ် &quot;ယဝ်ရ ရာန်ဘာမန်အပိုင်မ္ဂး တၠဂုဏ်အစာလေဝ် ကဵုဒါန် သြန် ၁၀၀ ကိုဋ်ကီုရောင်&quot; ကဵုလဝ်တိကပါင်ရ။ &quot;ယဝ်မင်ကဵုဒါယကာတအ် ဒှ်ရာန်ဘာမှ ဂွံကဵုဒါန်သြန်မ္ဂး လဇုဲလဇအာရောင်&quot; တၠဂုဏ်အစာသဳလာစာရ ချပ်တုဲ ကြဴနူမကဵုလဝ် ကတိပါင်တုဲ ဗၞတ်ၜါပိဂိတုဂှ် ပြင်ဗစိုပ်နင် သြန် ၁၀၀ ကိုဋ်ဒကေတ် နူကဵု ဍုင်မန်ရ။ 

ခမဳသင် ကေုာံ ဒါယကာတအ် နွံကဵု ဓရ်လွဳ ညဳသာသၟဟ်န်တုဲ အကြာဗၞတ် ပွိုင်ပိသၞာံဟေင် ဘာမန်အပိုင် မထေက်တန်ကဵု ၚုဟ်မး (၃၆၀၀) ကိုဋ်ဂှ် ရာန်မာန်အာရ။ (သၞာံ ၂၀၁၆ ဂှ် ပကောံဂွံ ၈၀၀ ကိုဋ်ဝါန်၊ သၞာံ ၂၀၁၇ ဂှ် ပကောံဂွံသြန် ၇၀၀ ကိုဋ်ဝါန်၊ သၞာံ ၂၀၁၈ ပံင်သီုဖအိုတ် သြန်ဂအုံပေင်ကၠုင် ဗၞတ် ၁၇၀၀ ကိုဋ်ဂှ် စဗၟံက်ကၠုင် ရုပ်ရဴကမၠောန်ရာန်ဘာဂှ် ဂၠာဲဆဵု စမြိုင်မွဲ နွံအရှာံ ၁၃၃မဳတာပန်ကၠင် (133m&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;) တိုက်ပိထပ် မနွံအရာပ်ဗူဖျံင်၊ ဍုင်အေန်ချောင်၊ (လိက်စာဘာ 767-144 Bupyeong-dong, Bupyeong-gu, Incheon, South Korea) နူကဵုဘာဂှ် အာသၞေဟ်က္ၜင်ကျာအေန်ချောင် နွံဇမ္ၚောဲ ၄၀ ကဳလဝ်မဳတာတုဲ ယဝ်ရအာ ဍုင်ဇၞော်သိုဝ်မ္ဂး နွံဇမ္ၚောဲ ၃၁ ကဳလဝ်မဳတာရ။ တုဲပၠန် ပ္ဍဲပွဳပွူအရာပ်ဝွံ ဒှ်ဒေသ ကောန်မန် ကောန်ဗၟာတအ် မကောံကလောအ်ဂၠိုင်အိုတ်တုဲ ဆေင်ဖျာစၞစ ဍုင်မန်ဗၟာလေဝ် နွံတဴဗွဴမဂၠိုင်ကီုရ။ 

ဘာမန်ဝွံ နွံၚုဟ်မး ၃၆၀၀ ကိုဋ်ဝါန် (၅၀၀၀ကိုဋ်ဒကေဝ်)။ အခိင်မရာန်ဘာဂှ် သြန်နွံ ၁၇၀၀ ကိုဋ်ဓဝ်ရ။ တၠဂုဏ်အစာသဳလာစာ (ရာမညရဋ္ဌဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်) စိုတ်ဓါတ် ပ္ဍဲကမၠောန် ပတန်သာသနာဝွံတုဲ ကဵုဒြဟတ် ဗိုင်ဟီုတွဟ်ကဵုကီုရ။ အလဵုဇကု တၠဂုဏ်အစာဂှ် မွဲသၞာံ ကၠံကိုဋ် ကဵုကၠုင်ဒါန် ပွိုင်ပိသၞာံ ဒှ်အာ သြန် ပိကၠံကိုဋ်ပြင်ရ။ 

၂၁ သေတ်တေမ်ပါ ၂၀၁၈ ဂှ် ထပက်လိက်ကသုက် ကေုာံ ကဵု ဟရမ်ရာန်ဘာမန် အလန်ပထမ ဒးပသောင်ကဵု သြန် ၃၆၀ ကိုဋ်ဝါန်၊ သြန်ၚုဟ်သၟေဟ်တအ်ဂှ် အပ္ဍဲပွိုင်ပိဂိတုဂှ် သ္ဒးပသောင်ကဵု ညံင်ဂွံပြေအိုတ်ရ။ ညးတာလျိုင်တအ် ဒှ်ကၠုင်ဓဝိင် ဂွိင်ဖေက် ကဵုဟွံမာန်ကီုလေဝ် ဟိုတ်နူ ဒြဟတ်မဒါန်ဂကူမန်တအ်တုဲ ပ္ဍဲ ၂၂ အံက်တဝ်ပါ ၂၀၁၈ ဂှ် ပသောင်ဏာသြန် ၅၀၀ ကိုဋ်၊ ပ္ဍဲ ၁၄ ဒဳဇြေန်ပါ ၂၀၁၈ ဂှ် ၁၅၀၀ ကိုဋ်၊ ပ္ဍဲ ၂၁ ဒဳဇြေန်ပါ ၂၀၁၈ ဂှ် ၁၂၃၀ ကိုဋ် အပ္ဍဲပွိုင်ပိဂိတုဂှ် ဗွဲမအမ်သဝ် ၚုဟ်ဘာဂှ် ပသောင်ကဵုဏာမာန် သီုဖအိုတ်ရ။ 

စမြိုင်ဂှ် နူကဵု သ္ၚိ ဂွံဒှ်ဘာဂှ် သ္ဒးဖျေဟ် ဗီုပြင်တၟိ ခဒမ်ကျာ်၊ ဒၞာဲတွဟ်ဓရ်ဒှ်တမ်တုဲ ခရိတ်ပဠေဝ်ဘာ သီုဖအိုတ် အိုတ်အာ သြန် ၆၀၀ ကိုဋ်ပြင်င်ပၠန်ရ။ ကိစ္စပဠေဝ်ဘာ အာစိုပ်ဒတုဲအိုတ်တုဲ ကၠောန်သဘင်စရိုဟ်ဍာ်ဘာ ပ္ဍဲကဵု ၁၃ သေတ်တေမ်ပါ ၂၀၁၉၊ နူကဵု ဂကောံကွာန်တၟအ်ကၞေင် ဒုင်သဇိုင် ကဵုဒါန်ပိဏ္ဍပါတ်အာဟာရ သွက်တ္ၚဲစရိုဟ်ဍာ်ဘာတုဲ၊ ၁၄ သေတ်တေမ်ပါ ၂၀၁၉ ကၠောန်သဘင်ပူဇဴဓမ္မဒေသနာဂှ် နူကဵု ဂကောံကွာန်လၟိုင် ကဵုဒါန်ဖာပ်သင်ရ။ သဘင်ပူဇဴဓမ္မဒေသနာဝွံ အလဵုဇကု တၠဂုဏ်အစာ သဳလာစာရ (ရာမညရဋ္ဌဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်) ဟီုတွဟ်သင်ရိုဟ်ကဵု ဍောင်ဓဝ်ဓရ်ဒေသနာကျာ်ရ။ 

ဂကောံဝေယျာဝစ္စ
ပ္ဍဲကဵု ဘာမန်ကိုဝ်ရဳယျာဝွံ ဒက်ပ္တန်လဝ် ဂကောံအလန်ဝေယျာဝစ္စ နွံဒၟံင် ၁၄ ဂကောံ။ 
# ဂကောံကွာန်နာင်သၠုင်
# ဂကောံကွာန်ခယျးမ္ၚး
# ဂကောံကွာန်ပံင်ကောံ ၁
# ဂကောံပွိုင်တိုက်ဖအံက်
# ဂကောံကွာန်တၟအ်ကၞေင်
# ဂကောံကွာန်ပံင်ကောံ ၂
# ဂကောံကွာန်တကအ်ခၟိုင်
# ဂကောံဍုင်လၟိုင်
# ဂကောံပွိုင်တိုက်ဝင်ဒုန်
# ဂကောံကွာန်သာံလှေဝ်
# ဂကောံဍုင်ကၟာဝက်
# ဂကောံကွာန်ခယျးမ္ၚး
# ဂကောံဍုင်ဗဂေါ
# ဂကောံဍုင်မုဟ်ဍုင်
ဂကောံ ၁၄ ဂကောံဝွံ ဒှ်ဂကောံတိုင်ခဳ ဘာမန်လေဝ် ဟီုစဂွံရ။

==ဗီုရုပ်ဂမၠိုင်==
&lt;gallery&gt;
Mon Temple Committee met with Ven Sila.jpg|ဗီု[[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]] ဆဵုဂဗ ကုတၠဂုဏ်အစာ ဘဒ္ဒန္တသဳလ (တိုက်ဓရ်ဖအံက်) စပ်ကဵု ကိစ္စအာတ်ဝဳသာ သွက်ကျာ်ဇၞော်ဘာမန် ဂွံအာပတန် သာသနာ ပ္ဍဲကိုဝ်ရဳယျာ။
Moon Bong Gu, aChief monk of Buddhism Munhak Propagation Center.jpg|ဗီုရုပ် ကျာ်ဇၞော်ကိုဝ်ရဳယျာ Moon Bong Gu (ပါဲ) ညးမဗိုင်ရီု ကိစ္စဝဳသာ သွက်ကျာ်ဇၞော်ဘာမန်။ ကေုာံ Dr. Jeon Hyun Su (Psychiatric Clinic) (ပုင်)။
Mr. Cho.jpg|ဗီုရုပ် ကျာ်ဇၞော်ဘာမန်ကိုဝ်ရဳယျာ ဉာဏရံင်သဳ (ပါဲ)၊ Mr. Cho ညးရေင်တၠုင်ကဵု ကိစ္စအာရုင်နာနာ စပ်ကဵုဝဳသာပတန်သာသနာ (ပုင်)။
Ven. Silācāra arriving to South Korea.jpg|ဗီုရုပ် တၠဂုဏ်အစာသဳလာစာရ (ဓမ္မာစရိယ) (ခမဳဂတ) မက္ညပြာပ်လုပ် ဇြပ်သဘင်ဓရ် မကၠောန်ဗဒှ် ပ္ဍဲဍုင်ကိုဝ်ရဳယာ မရနုက်ကဵု ၆ ဝါ (30-07-2017) 
Ven Silacara Dhamma talk.jpg|ဗီုရုပ် အဃော တၠဂုဏ်အစာသဳလာစာရ (ပါဲ) မတွဟ်ဒၟံင်ဓမ္မဒေသနာ ပ္ဍဲသဘင်ပူဇဴဓမ္မဒေသနာ ဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာ၊ ကျာ်ဇၞော်ဘာမန်ကိုဝ်ရဳယျာ ဉာဏရံသဳ (ပုင်) (07-10-2017)
Opening a new temple in South Korea.jpg|ဗီုရုပ် အသေအဟာန် မပံက်ဘာမန်တၟိ ဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာ ကျာ်ဇၞော်ဉာဏရံသဳ နွံပိုန်ဘာမန်ကိုဝ်ရဳယာ (လဒေါဝ်)။
Temple Buying - Ven Nyarna is signing contracts stage.jpg|ဗီုရုပ် ကျာ်ဇၞော်အစာဉာဏရံသဳ ထ္ပက်စၟတ်တဲ လိက်ကသုက် ရာန်ဘာမန်ကိုဝ်ရဳယျာ (၂၁ ဒဳဇြေန်ပါ ၂၀၁၈)။
&lt;/gallery&gt;

==ဆက်ဗှ်==
* [[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]]

==နိဿဲ==
တၠဂုဏ်အစာ ဉာဏရံသဳ (နွံပိုန် ဘာမန်ကိုဝ်ရဳယျာ) လိက်ကၞပ်စၟတ်သမ္တီ သဘင်မ္ၚဵုစရိုဟ်ဍာ်ဘာ ရာမညနိကာယ ဘာမန်၊ ဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာ။ (219-09-13)</text>
      <sha1>dta9hur21a295jhoikfsbi4fvateubw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>တ္ၚဲသၟာဲယျ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1947</id>
    <revision>
      <id>54931</id>
      <parentid>43387</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:51:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54931</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25319" sha1="chvj6vdteysovh4vgcetgxa9tr2tvl8" xml:space="preserve">{{Infobox holiday
|holiday_name=တ္ၚဲသၟာဲယျ&lt;br&gt;Valentine's Day
|nickname=Saint Valentine's Day or the Feast of Saint Valentine
|image=Antique_Valentine_1909_01.jpg
|caption=ကာဒ်ဝလေန်တာင် သၞာံ ၁၉၀၉ 
|observedby=မၞိဟ် ပ္ဍဲဍုင်ဗွဲမဂၠိုင်&lt;br /&gt;ဘာကျာ်ကာတ္တလေတ်&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Celebrating St. Valentine’s Day |url=https://cathstan.org/posts/celebrating-st-valentines-day |accessdate=2020-02-12 |archivedate=2020-01-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200101184243/https://cathstan.org/posts/celebrating-st-valentines-day }}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;ဘာကျာ်အင်္ဂလိက်&lt;br&gt;ဘာကျာ်လုတာရာန် 
|duration= ၁ တ္ၚဲ
|frequency=လၟေင်သၞာံ
|scheduling=
|date=* ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၄&lt;br&gt;&lt;small&gt;''(ဘာကျာ်ကာတ္တလေတ်)''&lt;/small&gt;
* ဂျူလာင် ၆&lt;br&gt;&lt;small&gt;''(ဘာကျာ် အံက်တောဒံက် ရးဗၟံက်)''&lt;/small&gt;
* ဂျူလာင် ၃၀&lt;br&gt;&lt;small&gt;''(ဘာကျာ်အံက်တောဒံက် ရးဗၟံက်)''&lt;/small&gt;
|observances= ပလံင် ကာဒ်ရာဒနာ၊ ကဵုတၟာဲတဲ၊ ဆိင်ကဝေင်၊ တိုန်ဘာကျာ်။ 
|longtype=မဆေင် ကုခရေတ်ယာန်၊ ဇြဟာန်၊ ပြဝေဏဳ ကေုာံ ပိုန်ဒြပ်
|significance=တ္ၚဲမဝေင်သဘင် မဆေင်ကဵု သ္ဍိုက်ဆာန် ကေုာံ ဇြဟာန်/သၟာဲယျ
|relatedto=
}}
[[ဝှာင်:Ergersheim_NDAltbronn_46.JPG|thumb|သင် ဝလေန်တာင် (Saint Valentine)]]
'''တ္ၚဲသၟာဲယျ''' (ဝါ) '''တ္ၚဲသ္ဍိုက်ဆာန်''' ({{Lang-en|Valentine's Day}}), လဆောင်ကော်စ တ္ၚဲသင်ဝလေန်တာင်&lt;ref&gt;''Chambers 21st Century Dictionary'', Revised ed., Allied Publishers, 2005 {{ISBN|9780550142108}}&lt;/ref&gt; ဝွံ ဒှ်သဘင် မကၠောန်ဗဒှ်လၟေင်သၞာံ ပ္ဍဲကဵု ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၄။ သဘင်ဝွံ တမ်မူလ ကၠုင်နူ တ္ၚဲသဘင်ခရေတ်ယာန် ရးပလိုတ်၊ မဒှ်တ္ၚဲ မပတိုန်စရာဲဂုဏ် လကျာ်ခရေတ်ယာန် မွဲဇကု ဟွံသေင်မ္ဂး ၜါဇကု မဟိမု ဝလေန်တိနုသ် (Valentinus)ရ။ တ္ၚဲဝလေန်တာင်ဝွံ မဒှ်တ္ၚဲ မစၟတ်သမ္တီလဝ် နဒဒှ် တ္ၚဲသၟာဲယျ၊ ဟွံသေင်မ္ဂး တ္ၚဲသ္ဍိုက်ဆာန် နကဵု သဘင်အခိုက်ကၞာ၊ ဘာသာ ကေုာံ ပရေင်ပိုန်ဒြပ် ပ္ဍဲကဵုဍုင်ဗွဲမဂၠိုင် အလုံလိုက်မွဲရ။ 

စပ်ကဵု ဝလေန်တာင် ပ္ဍဲကဵု ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၄ တုဲ နွံကဵု ပေါမ်အာဂီု ဗွဲမဂၠိုင်  မပ္တံကဵု ပရူဝင်လကျာ်ခရေတ်ယာန် သင်ဝလေန်တာင် ပ္ဍဲရဝ်မ မဒးဒုင်ဖျေဟ်ထံင် ဟိုတ်နူကဵု ကၠတ်ပမ္ၚဵုထပ်တဲ ကုကောန်ဍုင်ရဝ်မ ညးမဒးဒုင်ကၟာတ်လဒဵုလဝ် သွက်ဂွံဒက်အိန်ထံင် ကေုာံ ဟိုတ်နူ မပရးသာသနာခရေတ် ပ္ဍဲကဵု အေန်ပါယျာ ရဝ်မရ။&lt;ref name=&quot;Cooper2013&quot;&gt;{{Cite book|last=Cooper|first=J.C.|title=Dictionary of Christianity|date=October 23, 2013|publisher=Routledge|language=English|isbn=9781134265466|page=278|quote=Valentine, St (d. c. 270, f.d. 14 February). A priest of Rome who was imprisoned for succouring persecuted Christians. He is supposed to have restored the sight of the jailer's blind daughter. He was clubbed to death in 269. His day is 14 February, as is that of St. Valentine, bishop of Terni, who was martyred a few years later in 273.}}&lt;/ref&gt; အတိုင်အာဂီုမ္ဂး သင်ဝလေန်တာင်ဂှ် ပကဵု ညံင်ကောန်ဝုတ် ကောန်ပၞာန်ရဝ်မ ညးမဒှ်ပၟင်ထံင် ညံင်မတ်ဂွံညာတ်&lt;ref name=&quot;Ball1993&quot;&gt;{{Cite book|last=Ball|first=Ann|title=A Litany of Saints|date=January 1, 1992|publisher=[[Our Sunday Visitor|OSV]]|language=English|isbn=9780879734602|quote=While in prison, he restored sight to the little blind daughter of his judge, Asterius, who thereupon was converted with all his family and suffered martyrdom with the saint.}}&lt;/ref&gt; တုဲပၠန် ညးချူဗစိုပ်လိက် ကုသၟတ်ဗြဴဂှ် မွဲတၞးတုဲ သၟဝ်ညး ညးထပက်လဝ်စၟတ်တဲ &quot;ဝလေန်တာင် မၞး&quot;  &quot;Your Valentine&quot; နဒဒှ် ဂလာန်ကၞောတ်တဲ ကိုပ်ကၠာ ညး ဟွံဂွံဒးဒုင် ဂမ္စိုတ်ရ။&lt;ref name=&quot;Guiley2001&quot;&gt;{{Cite book|last=Guiley|first=Rosemary|title=The Encyclopedia of Saints|publisher=[[Infobase Publishing]]|language=English|isbn=9781438130262|page=341|quote=On the morning of his execution, he supposedly sent a farewell message to the jailer's daughter, signed &quot;from your Valentine.&quot; His body was buried on the Flaminian Way in Rome, and his relics were taken to the church of St. Praxedes.}}&lt;/ref&gt; သဘင် သွက် သင်ဝလေန်တာင်ဂှ် ခၞံဗဒှ် စၟတ်သမ္တီလဝ် နကဵု သၟိင်သင်ပေါပ် ဂေလအသဳယုသ် ပထမ (Pope Gelasius I) ပ္ဍဲ အေဒဳ ၄၉၆ မစၟတ်သမ္တီလဝ် သ္ဒးကၠောန်သဘင် ပ္ဍဲကဵု ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၄ နမစၟတ်သမ္တီ ဗၞုဟ်ဂုဏ် သင်အာဇာနဲ ခရေတ်ယာန် သင်ဝလေန်တာင် ရဝ်မ ညးမစဴအာသွဝ် ပ္ဍဲကဵု အေဒဳ ၂၆၉ ဂှ်ရ။&lt;ref name=&quot;Butler1981&quot;&gt;{{Cite book|last=Butler|first=Alban|title=Butler's Lives of the saints|date=1981|publisher=Burns &amp; Oates|isbn=9780860121121|language=English}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ChanchreekJain2007&quot;&gt;{{Cite book|last=Chanchreek|first=K. L.|title=Encyclopaedia of Great Festivals|date=2007|publisher=Shree Publishers &amp; Distributors|isbn=9788183291910|language=English}}&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲအခိင် မစကၠောန် သဘင်ဏအ် နူတမ်မူလတေအ်ဂှ် စကၠောန် နဒဒှ် တ္ၚဲသ္ဍိုက်ဆာန် ဟွံသေင်ရ။ သဘင်ဝွံ စဒှ်အာ နဒဒှ် သဘင်တ္ၚဲသ္ဍိုက်ဆာန်ဂှ် စတမ်နူကဵု အစာကဗျအင်္ဂလိက်  Geoffrey Chaucer ပ္ဍဲကဵု ၁၄ ဗွဝ်ကၠံ အကြာဂကောံမၞိဟ် သၟိင်တၠတအ်ရ။ စိုပ် ၁၈ ဗွဝ်ကၠံ ပ္ဍဲအေန်ဂလာန် သဘင်ဏအ် စဒှ်ကၠုင် နဒဒှ် သဘင်ဝုတ်ဗၠာဲ ဆောခွက်တအ် ဟီုဂး ဓဝ်ဆာန် ရေင်သကအ် နမကဵု ပ္ကဴ၊ ကွာင်ထၞာတ်၊ ကေုာံ ပလံင် ပတ်သကာတ် ရေင်သကအ်ရ။  သင်္ကေတ တ္ၚဲဝလေန်တာင် (ဝါ) တ္ၚဲသၟာဲယျ ပ္ဍဲအခိင်လၟုဟ်ဂှ် ဗီုပြင် ဂြိုဟ်၊ ရုပ်ဂစေံပူ ကေုာံ ရုပ်ကောန်အိန် မနွံကဵုသၞေဝ်တအ်ရ။  စတမ်နူ ၁၉ ဗွဝ်ကၠံတုဲ စၞးမချူဓဇက် ကာဒ်နကဵုတဲဂှ် ဒှ်ကၠုင် နကဵုကာဒ်မကၠောန်လဝ်တုဲတုဲတအ်ရ။ ပ္ဍဲယူရောပ် ကသအ် သင်ဝလေန်တာင် Saint Valentine's Keys ဂှ် ကဵု ကုမၞိဟ်ဇကုမဆာန် နဒဒှ် သင်္ကေတဓဝ်ဆာန် မကော်ဘိက်ပၠုပ် ပ္ဍဲဂၠံသြိုဟ်ဇကု မကၟာတ်လဒဵုလဝ်ဂှ်ရ။

တ္ၚဲသၟာဲယျဝွံ ၜိုန်ရ ဟွံဒှ် တ္ၚဲကၟာတ်ရုင်မွဲကီုလေဝ် ပ္ဍဲကဵု ဘာကျာ် အင်္ဂလိက် (Anglican Communion)&lt;ref name=&quot;Anglican&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.churchofengland.org/prayer-worship/worship/texts/the-calendar/holydays.aspx|title=Holy Days|year=2012|publisher=Church of England (Anglican Communion)|accessdate=October 27, 2012|quote=February 14 Valentine, Martyr at Rome, c.269|archiveurl=https://archive.is/20120629005446/http://www.churchofengland.org/prayer-worship/worship/texts/the-calendar/holydays.aspx|archivedate=June 29, 2012}}&lt;/ref&gt; ကေုာံ ဘာကျာ်လူတာရာန် (Lutheran Church)တအ်ဂှ် စၟတ်သမ္တီလဝ် တ္ၚဲသဘင်အဓိကမွဲရ။&lt;ref name=&quot;Pfatteicher2008&quot;&gt;{{Cite book|title=New Book of Festivals and Commemorations: A Proposed Common Calendar of Saints|url=https://books.google.com/books?id=W82FOCZ4hmwC&amp;pg=PA86|accessdate=October 27, 2012|publisher=Fortress Press|quote=IO February 14 The Lutheran Service Book, with its penchant for the old Roman calendar, commemorates Valentine on this date.}}&lt;/ref&gt; ဂကောံဘာကျာ် အံက်တောဒံက် ခေတ်တြေံ ဗွဲမဂၠိုင် ကၠောန်သဘင် သင်ဝလေန်တာင် ပ္ဍဲကဵု ဂိတု ဂျူလာင် ၆ ကဵု ဂျူလာင် ၃၀ မဒှ်တ္ၚဲ ရဝ်မ မစၟတ်သမ္တီ တ္ၚဲတၟေင် သွက်သင်ဝလေန်တာင်ရ။ &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://blogs.goarch.org/blog/-/blogs/the-historical-and-orthodox-saint-valentine|title=The Historical and Orthodox Saint Valentine|publisher=Greek Orthodox Archdiocese of America|accessdate=February 12, 2016|quote=The actual Orthodox liturgical Feast Days of Valentinos (Greek)/Valentinus (Latin) commemorate two Early Christian saints, Saint Valentine the Presbyter of Rome (July 6) and Hieromartyr Valentine the Bishop of Intermna (Terni), Italy (July 30).|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160814121950/https://blogs.goarch.org/blog/-/blogs/the-historical-and-orthodox-saint-valentine|archivedate=August 14, 2016}}&lt;/ref&gt;

== သင် ဝလေန်တာင် ==

=== ဝင် ===
သင်အာဇာနဲ ခရေတ်ယာန် ဗွဲမဂၠိုင် ပ္ဍဲအခိင်တမၠာတေအ် မခုတ်ခဴကဵုလဝ် ယၟု ဝလေန်တာင် ရ။ ဝလေန်တာင် မစၟတ်သမ္တီ ပတိုန်စရာဲ ပ္ဍဲကဵု ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၄ ဂှ် ဒှ်သင်ဝလေန်တာင် နူရဝ်မ  (''Valentinus presb. m. Romae'') ကေုာံ ဝလေန်တာင် နူတေရ်နဳ (Terni) (''Valentinus ep. Interamnensis m. Romae'')ရ။ ဝလေန်တာင် နူရဝ်မဂှ် ဒှ်လကျာ်ခရေတ်ယာန် နူရဝ်မ မဒှ်အာဇာနဲမွဲဇကု ပ္ဍဲကဵု သၞာံ ၂၆၉ တုဲ သွက်ဂွံ ဗၞုဟ်ဂုဏ်ညးတုဲ သၟိင်သင်ပေါပ် ဂေလသဳယုတ် ပထမ (Pope Gelasius I) စုတ်ပ္ဍဲ ကြက္ကဒိန် ကာတ္တလေတ် ပ္ဍဲသၞာံ ၄၉၆၊ ဖျေဟ်ကမ္မဌာန်ညး ပ္ဍဲ Via Flaminia ရ။ ဓါတ်ဇုတ် သင်ဝလေန်တာင်ဂှ် ညးဂိုင်စွံလဝ် ပ္ဍဲကဵု ဘာကျာ် Catacombs of San Valentino ပ္ဍဲရဝ်မ၊ မဒှ်ဒၞာဲ မၞိဟ်တအ် မကၠုင်လ္ၚောဝ်ပူဇဴဂၠိုင် ပ္ဍဲကဵု မွဲဒမြိပ် ခေတ်လဒေါဝ် စဵုကဵု စိုပ်အခိင် မပြံင်စွံ ပ္ဍဲကဵု ဘာကျာ် Santa Prassede ပ္ဍဲအခိင်ကာလ လစှ်ေသၟိင်သင် Nicholas IV ရ။&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.novareinna.com/festive/saintval.html|publisher=novareinna.com|title=Saint Valentine's Day: Legend of the Saint|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160205081733/http://www.novareinna.com/festive/saintval.html|archivedate=February 5, 2016}}&lt;/ref&gt; ဓါတ်ဇုတ်ဂၟာက္ဍဟ် သင်ဝလေန်တာင်ဂှ် ထ္ၜးပြးလဝ် ပ္ဍဲကဵု ဘာကျာ် Basilica of Santa Maria ပ္ဍဲ Cosmedin ဍုင်ရဝ်မရ။ ဓါတ်ဇုတ်တၞဟ်တအ်ဂှ် ဂွံဆဵုကေတ် ပ္ဍဲဘာကျာ် ဍုင်ဒုဗလလိန် (Dublin) အာဲယျာလာန်ရ။&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Sacred Travels|publisher=Adams Media|url=https://archive.org/details/sacredtravels2750000lest}}&lt;/ref&gt;

=== အာဂီု ===
ပ္ဍဲကဵု လိက်အဘိဓာန် မဆေင်ကဵု ခရေတ်ယာန် (''The Dictionary of Christianity'') ဂှ် ညးချူဗၟံက်ထ္ၜးလဝ် ဒဒှ်ရ သင်ဝလေန်တာင်ဝွံ &quot;ဒှ် လကျာ်အစာဓရ် နူရဝ်မ မွဲဇကု၊ ဟိုတ်နူမရီုဗင် ထ္ၜးလဘာ် ကောန်ခရေတ်ယာန် ညးမဒးဒုင်ဍဵုဍိုက်တအ်တုဲ ဒးဒုင်ဖျေဟ်ထံင်ရ။&quot; လိက်စၟတ်သမ္တီ ပရူဒဒှ် သင်ဝလေန်တာင် မချူလဝ် ပ္ဍဲအခိင်ညးမတန်တဴဒၟံင်တေအ်ဂှ် ဒးဒုင်ပလီုထောအ်ဖအိုတ် ပ္ဍဲကဵု အခိင်လၞိန်ဗပိန် ခရေတ်ယာန် ပ္ဍဲရဝ်မ မကော်ဂး Diocletianic Persecution ပ္ဍဲ ၄ဗွဝ်ကၠံ လပါ်စဂှ်ရ။ စိုပ် ၅ ဟွံသေင်မ္ဂး ၆ ဗွဝ်ကၠံဂှ် လိက်ပရူဝင် မကော်ဂး ''Passio Marii et Marthae'' ဂှ် ချူဗၟံက်ထ္ၜးလဝ် ဒဒှ်ဘဝအာဇာနဲ သင်ဝလေန်တာင် နူရဝ်မရ။ ပ္ဍဲလိက်ဂှ် စပ်ကဵု ဒၞာဲမဒးဒုင် ၜုင်တက်ပျဲပျာံတအ်ဂှ် ဂၠေအ်ကေတ် ပရူသင်ခရေတ်ယာန်တၞဟ် မဒးဒုင်လဝ်ဒှ်မာန်ရ။ ပွမဖန်ချူ ဗီုဏအ်ဂှ် ဒှ်အရာဓမ္မတာ ပ္ဍဲကဵုလိက်ပတ် အခိင်ဂှ်ရ။ ပရူညံင်ရဴဂှ်ကီု ပ္ဍဲကဵုလိက် ''Bede's Martyrology'' ဂှ်လေဝ် ဂွံဆဵုကေတ်ကီုရ။ လိက်ဏအ်ဂှ် ချူလဝ် ပ္ဍဲ ၈ ဗွဝ်ကၠံရ။ ပ္ဍဲလိက်ဝင်သင်ဝလေန်တာင်ဂှ် ချူလဝ် ကောန်ဍုင်ရဝ်မတအ်ဂှ် ဟိုတ်နူ ဟွံမိက်သြာဲခြာ နူကောန်သမ္ဘာတုဲ မၞိဟ်မလုပ်ပ ကောန်ပၞာန်ဟွံမဲရ။ ဟိုတ်ဂှ်ရ ဨကရာဇ် ဖျေဟ်အမိင် ကၟာတ်လဒဵု အခေါင်ပမ္ၚဵုဒက်သ္ၚိကၟိန်ရ။ သင်ဝလေန်တာင်ဂှ် ညးကၠတ်ပကဵု မ္ၚဵုထပ်တဲ ကုကောန်ဍုင်ကွာန် ညးမနွံကဵု ဓဝ်ဆာန် လတူရေင်သကအ်ဇေတ်တ်တအ်ရ။ နကဵုလညာတ်ညးမ္ဂး ဓဝ်ဆာန် အကြာကောန်မၞိဟ်တအ်ဂှ် ဒှ်အရာကျာ်မကဵုလဝ်တုဲ ညးလဵုမွဲကီု ဒစဵုဒစး စာ်ခြာထောအ် ဓဝ်ဆာန် အကြာမၞိဟ်တအ် ဟွံထေက်ရ။ သင်ဝလေန်တာင်ဂှ် ဟိုတ်နူ မဒှ် သင်ခရေတ်ယာန် မွဲဇကုတုဲ ဒးဒုင်စၟဳစၟတ်ဂဗုတ် အလဵုဇကု ဨကရာဇ်ရဝ်မ ခလောဒဳယေတ် ဒုတိယ (Claudius II) ရ။ ဨကရာဇ်ဟီုကဵုညး ယဝ်ရ ညးဒုင်ဝန် ဒဒှ်ရ အရာညးမကၠောန်လဝ်ဂှ် ဗၠေတ်ဒၟံင်မ္ဂး ညးဗလးကဵုဒုဟ်ကီုလေဝ် သင်ဝလေန်တာင် တးပါဲတုဲ သင်ဝလေန်တာင် ဂစာန်တွဟ်ဓရ် ကုဨကရာဇ် ညံင်ဂွံဒှ် ခရေတ်ယာန်ဏီရ။ ဟိုတ်နူဂှ်တုဲ သင်ဝလေန်တာင်ဂှ် ဒးဒုင်ဖျေဟ်အမိင် ဂမ္စိုတ်ရ။ ကိုပ်ကၠာ ဟွံစိုပ်တ္ၚဲဂစိုတ်ဂှ် အခိင် ညးဒးဒုင်ကြိုင်လဝ် ပ္ဍဲထံင်ဂှ် ကောန်ပၞာန်ရဝ်မ ပၟင်ထံင် မနွံယၟု အာတ်သတာရိုသ် (Asterius)ဂှ် အာတ်မိက်ညး သွက်ဂွံတွဟ်ဓရ် ပရူကျာ် ကုကောန်ဝုတ်ညးတေအ် ဂျူလဳယာ (Julia) ညးမတ်မကၠက်ဒၟံင်ရ။ ဂျူလဳယာ ပတှ်ေကေတ် လတူကျာ်တုဲ အာတ်မိက် မိက်ဂွံမတ်ညာတ်ဂှ် သင်ဝလေန်တာင်ဂှ် ဗၞုဟ်ဂုဏ်ကျာ်တုဲ  ဂျူလဳယာ (Julia) မတ် ဂွံညာတ်အာရ။ ကောန်ဝုတ်ကောန်ပၞာန်ရဝ်မဂှ်ကဵု ဂကောံသ္ၚိကၟိန်ညး ၄၆ တၠဂှ် လျုင်ပတှ်ေကေတ် လတူ [[ယေသှု|နာဲညးယေသှု]]တုဲ ဒုင်ကေတ် မ္ၚဵုၜာတ္တိဇာံအိုတ်ရ။&lt;ref name=&quot;Brewer1894&quot;&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=blUXAAAAYAAJ&amp;pg=PA384|title=A Dictionary of Miracles: Imitative, Realistic, and Dogmatic|last=Brewer|first=Ebenezer Cobham|publisher=[[J. B. Lippincott &amp; Co.]]|year=1894|isbn=|location=|page=384|language=English|quote=St. Valentine, laying his hand upon her eyes, said in prayer, &quot;O Thou who art the true Light, give light to this Thy servant.&quot; Instantly sight was restored to the blind child. Asterius and his wife, falling at the feet of Valentine, prayed that they might be admitted into the Christian fellowship; whereupon St. Valentine commanded them to break their idols, to fast for three days, to forgive their enemies, and to be baptized. Asterius and his wife did all the saint told them to do, and Valentine baptized them and all their household, to the number of forty-six in all. —''Les Petits Bollandistes'', vol. ii. pp. 510, 511.}}&lt;/ref&gt;

ကြဴနူဂှ်ညိ ''Passio'' ကလေင်ထပ်ဗပေင်စုတ် အာဂီုဂှ်၊ ဒဒှ်ရ သၟိင်သင်ပေါပ် ဂျူလဳယုသ် ပထမ (Pope Julius I) သြိုင်ဘာကျာ်မွဲ ပ္ဍဲလတူဒၞာဲဂိုဟ် မတိုပ်လဝ် သင်ဝလေန်တာင်ရ။ (ပရူဏအ်ဂှ် ထုဲဒၟံင် ကု ပရူ မၞိဟ်မွဲ မနွံယၟု ဝလေန်တိနဝ် ကဵုဒါန်တိ ကုသၟိင်သင်ပေါပ် သွက်ဂွံသြိုင်ဘာကျာ် ပ္ဍဲကဵု လက်ထက် သၟိင်သင်ဂျူလဳယုသ် ရ။) အာဂီုဂှ် စိုပ်ၜိုတ် ၈ ဗွဝ်ကၠံဂှ် ဒှ်ကၠုင် နဒဒှ် အာဇာနဲမွဲရ။ ပ္ဍဲကဵု ၁၃ ဗွဝ်ကၠံဂှ် ကလေင်ပတိတ် ပ္ဍဲကဵုလိက် &quot;ရာဇာဝင် တၞးထဝ်&quot; (''The Golden Legend'')ရ။

ပ္ဍဲကဵု လိက်ရာဇာဝင်တၞးထဝ်ဂှ် နကဵုလညာတ်အစာဝင် Henry Ansgar Kelly မ္ဂး ကြဴနူဂှ် မွဲၜါဗွဝ်ကၠံတုဲ ပ္ဍဲအာဂီုဂှ် ထပ်ဗပေင်စုတ် ဒဒှ်ရ ကိုပ်ကၠာ သင်ဝလေန်တာင် ဟွံဒးဒုင် ဂမ္စိုတ်မွဲတ္ၚဲဂှ် ညးချူလိက်မွဲတၞး သွက်ကောန်ဝုတ်ကောန်ပၞာန်ပၟင်ထံင်တုဲ ပ္ဍဲလိက်ဂှ် သၟဝ်ဂှ် ညးချူလဝ် &quot;ဝလေန်တာင် မၞး&quot; &quot;Your Valentine.&quot; ရ။ စၞးဂှ် ဗွဲကြဴဂှ် ဒှ်အာ &quot;နူကဵု ဝလေန်တာင် မၞး&quot; &quot;From your Valentine&quot; ရ။&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.history.com/this-day-in-history/st-valentine-beheaded|title=St. Valentine beheaded – Feb 14, 278|publisher=[[History (U.S. TV channel)|History]]|quote=When Valentine's actions were discovered, Claudius ordered that he be put to death. Valentine was arrested and dragged before the Prefect of Rome, who condemned him to be beaten to death with clubs and to have his head cut off. The sentence was carried out on February 14, on or about the year 270. Legend also has it that while in jail, St. Valentine left a farewell note for the jailer's daughter, who had become his friend, and signed it &quot;From Your Valentine.&quot;}}&lt;/ref&gt;

&lt;gallery&gt;
Valentineanddisciples.jpg|Saint Valentine of Terni and his disciples
St-valentine-baptizing-st-lucilla-jacopo-bassano.jpg|left|''St Valentine baptizing St Lucilla'', Jacopo Bassano.
St-valentine_110921-01.jpg|Shrine of St. Valentine in Whitefriar Street Carmelite Church in Dublin, Ireland
&lt;/gallery&gt;


== နိဿဲ ==
'''Informational notes'''{{Reflist}}'''Citations'''{{Reflist}}'''Bibliography'''

* Ansgar Kelly, Henry (1986), &quot;The Valentines of February&quot;, Chaucer and the cult of Saint Valentine, Davis medieval texts and studies, 5, BRILL, ISBN 978-90-04-07849-9

== လေန်မ္ၚး ==

* [http://www.bbc.co.uk/religion/religions/christianity/saints/valentine.shtml Saint Valentine's Day – BBC]
* [http://www.stpeterorthodoxchurch.com/who-was-st-valentine/ Who was St. Valentine? – St Peter Orthodox Christian Church] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200215014444/https://stpeterorthodoxchurch.com/who-was-st-valentine/ |date=2020-02-15 }}
* &quot;The History of Valentine's Day&quot;. History.com.
* The History of Valentine's Day at the Wayback Machine (archived February 7, 2010) – ''History.com'', A&amp;E Television Networks. Retrieved February 2, 2010.
* [http://www.christianitytoday.com/holidays/valentines/features/history.html History of Valentine's Day] ''Christianity Today International''. Retrieved February 2, 2010; [http://www.christianitytoday.com/ct/2000/februaryweb-only/11.0a.html &quot;Then Again Maybe Don't Be My Valentine&quot;], Ted Olsen, 2000-01-02
* &quot;Basilica of Saint Valentine in Terni&quot;. virtualmuseum.ca. Archived from the original on February 16, 2007.
* Fedorova, Tatiana (February 14, 2012). &quot;St. Valentine&quot;. Pravmir. Retrieved December 4, 2012.
* [http://www.deutschland-lese.de/index.php?article_id=894 The Tale of St. Valentine – St. Valentine And His Flowers]
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]</text>
      <sha1>chvj6vdteysovh4vgcetgxa9tr2tvl8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဂကောံဒက်ပ္တန်သိုင်ခၞံ ဘာကောန်ဂကူမည် (ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2609</id>
    <revision>
      <id>54925</id>
      <parentid>40662</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:48:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54925</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="73135" sha1="19x1y27cicrb4my6u2dpw1hwtsvrkr8" xml:space="preserve">{{Infobox organization
| name = ဂကောံဒက်ပ္တန်သိုင်ခၞံ ဘာကောန်ဂကူမည် (ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ)
| native_name = 
| image = Mon-National-School-building-committee.png
| image_size = 
| alt =
| caption = 
| map = 
| map_size = 
| map_alt = 
| map_caption = 
| map2 = 
| map2_size = 
| map2_alt = 
| map2_caption = 
| abbreviation = 
| motto = 
| predecessor = 
| merged = 
| successor = 
| formation = {{start date and age|2020|08|23|df=y}}
| founder = 
| extinction =       &lt;!-- e.g. use {{end date and age|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| merger = 
| type = ပရေင်ပညာ
| tax_id =           &lt;!-- or | vat_id = (for European organizations) --&gt;
| registration_id =  &lt;!-- for non-profit org --&gt;
| status = 
| purpose = သွက်ဂွံသြိုင်ခၞံ ဘာကောန်ဂကူမန် ပ္ဍဲဍုင်ကၟာဝက်
| headquarters = 
| location = 
| coords = {{Coord|16.134155|97.724803|region:MM|display=inline,title}}&lt;!-- {{coord|LAT|LON|display=inline,title}} --&gt;
| region = 
| services = 
| products = 
| methods = 
| fields = ပရေင်ဂကူမန်
| membership = ကောန်ဍုင်ကၟာဝက်ဂမၠိုင်
| membership_year = 
| language = 
| owner =            &lt;!-- or | owners = --&gt;
| sec_gen = 
| leader_title = ဥက္ကဌ (သင်)
| leader_name = တၠဂုဏ်အ္စာစန္ဒကုမာရ
| leader_title2 = ဒုဥက္ကဌ (သင်)
| leader_name2 = ကျာ်ဇၞော်သောမ
| leader_title3 = ဥက္ကဌ (ခရှ်)
| leader_name3 = နာဲလျးမည်
| leader_title4 = ဒုဥက္ကဌ (ခရှ်)
| leader_name4 = နာဲမင်စိုးကြည်
| leader_title4 = 
| leader_name4 =
| leader_title4 = 
| leader_name4 = 
| board_of_directors = 
| key_people = 
| main_organ = 
| parent_organization = 
| subsidiaries = 
| secessions = 
| affiliations = 
| budget = 
| budget_year = 
| revenue = 
| revenue_year = 
| disbursements = 
| expenses = 
| expenses_year =
| endowment = နကဵုစေတနာ (စိုတ်ဓါတ်)
| staff = 
| staff_year = 
| volunteers = 
| volunteers_year = 
| slogan = 
| mission = 
| website =          &lt;!-- {{url|example.com}} --&gt;
| remarks = 
| formerly = 
| footnotes = 
}}
'''ဂကောံဒက်ပ္တန် သိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ''' ဂှ် ဒှ်ဂကောံ မဒက်ပတန်လဝ် နကဵု ခမဳသင် ကေုာံ ခရှ် နူကဵု ဂကောံနာနာ ပ္ဍဲညးဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ သွက်ဂွံ သြိုင်ခၞံ ဘာကောန်ဂကူမန် ပ္ဍဲဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာမွဲရ။ ဂကောံဝွံ စဒက်ပတန်လဝ် ပ္ဍဲအဝ်ဂေတ် ၂၃၊ ၂၀၂၀ (၁၃၈၂၊ ခဍဲသဳ ၅ မမံက်) တ္ၚဲအဒိုက် ပ္ဍဲသဘင်ကောံဓရီု မရနုက်ကဵု ဒုတိယ ပ္ဍဲဘာဇာဒိသိုင်ၜါ၊ ဍုင်ကၟာဝက်ရ။ ဗီုပြင် လဒက်ပတန်ဂကောံဂှ် ဒက်ပ္တန်လဝ် နကဵု ဂကောံလပါ်သင်ကီု သီုကဵုလပါ်ခရှ်တအ်ရ။ ပ္ဍဲဍုင်ကၟာဝက်ဂှ် ဂကောံပရေင်လိက်ပတ်မန်ကီု သီုကဵု ဂကောံပရဟိတ၊ ဂကောံလပါ်သာသနာ နွံနာနာသာ်တအ်ဂှ် ပါလုပ်ဒၟံင် ပ္ဍဲကဵု ဂကောံဝွံ သီုဖအိုတ် ၁၁ ဂကောံရ။ &lt;ref name=meeting2&gt;{{cite web|url=https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=115496426948177&amp;id=114638897033930|title=လိက်စၟတ်သမ္တီ ကောံဓရီု ဂကောံဒက်ပ္တန်သိုင်ခၞံ ဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ |last= ဆီတၠ|first=ဗညာ  |date=05 September 2020 |website=Parami Mon, Personal Facebook Page |publisher=Open publisher |access-date=06 September |quote=}}&lt;/ref&gt; ကောံဓရီုအလန်ပထမဂှ် ကၠောန်ဗဒှ်လဝ် ပ္ဍဲကဵု ဘာဒယိုင်ဇၞောဝ် (ဘာဇောတိကာရာမ်) ထံင်ကှ်ေ ပ္ဍဲကဵု အဝ်ဂေတ် ၁၃၊ ၂၀၂၀ (၁၃၈၂ ဒုတိယဒဂိုင် ၁၀ စွေက်) တ္ၚဲဗြဴဗတိ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုဏအ်ဂှ် တုပ်စိုတ် ရေင်သကအ် သွက်ဂွံသြိုင်ခၞံတုဲ သွက်ဂွံဒက်ဂကောံ ကေုာံ ဖျေဟ်ဗီုပြင်ကမၠောန်ဂှ် ကလေင်ကောံဓရီု ပ္ဍဲဘာဇာဒိသိုင်ၜါ၊ ပ္ဍဲကဵု အဝ်ဂေတ် ၂၃ ဂှ်ရ။ ဘာကောန်ဂကူမန်ဂှ် ရုဲစှ်လဝ် သွက်ဂွံသြိုင် ပ္ဍဲဂၠံင်သုသာန် သၠုင်ကျာဍုင် ဗဒါဲကၟာဇၞော်။

==ကောံဓရီု ဒက်ဂကောံ==
အတိုင်မတုပ်လဝ်စိုတ် ပ္ဍဲကဵု ကောံဓရီုအလန်ကိုပ်ကၠာအိုတ် ပ္ဍဲဘာဒယိုင်ဇၞောဝ် သွက်ဂွံဒက်ပ္တန် ဂကောံဂှ် ပကောံဓရီု ပ္ဍဲကဵု ဘာဇာဒိသိုင်ၜါ ပ္ဍဲကဵု ဂိတုအဝ်ဂေတ် ၂၃၊ ၂၀၂၀ (၁၃၈၂ ခဍဲသဳ ၅ မမံက်) တ္ၚဲအဒိုက် အခိင်ဒေသ ၁၃း၄၅ ဂှ် သင်တိုန်စိုပ် (၂၀) ဇကု၊ ခရှ် (၈၁) တၠ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုဂှ် ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ ဘဒ္ဒန္တတိဿပါလ ဒှ်သဘာပတိ ကောံဓရီု၊ သကိုပ်ကောံဓရီုဂှ် နာဲဗညာဆာန်၊ ညးမစၟတ်သမ္တီ ကောံဓရီုဂှ် ဗညာဆီတၠ။ နကဵုကောံဓရီုဂှ် တုပ်စိုတ် -

# ရန်လဝ် ဗီုပြင်ဘာ ၝောအ်ဘာ မုက်ဍေဟ် (၂၂)တင်/ပေ၊ ဇမၠိင် ၁၅၀ တင်/ပေ၊ မွဲထပ် နွံ ၄ ခန်၊ ၜါထပ် နွံ (၈) ခန်၊ ကဆံင်ဂၠံင်ကွာ် - မုက်ဍေဟ် (၆) တင်/ပေ၊ ဇမၠိင်ဍေဟ် နွံဇမၠိင် တုပ်ကဵု ၝောအ်ဘာ။ ကဆံင်မုက်ဘာဂှ် ပလေအ်ကၟဳတုဲ လတူဂှ် စဝ်လးဏာရ။
# တၠဂုဏ်အစာယသ၊ နာဲရတ်ခိုဟ် ကေတ်တာလျိုင် ဂၠာဲသြန်ဗွဝ်လတူလပှ်ကျာ ဍုင်သအာင်။
# ဌာန ဒုင်ဒါန်သြန် ညးတၠဒါန် ပ္ဍဲဍုင်၊ ကျာ်ဇၞော်အ္စာသောမ (ဘာလွဳမာန်ရတ်မန်)၊ တၠဂုဏ်အ္စာဓမ္မညာဏ (ဘာဇာဒိသိုင်ၜါ)
# သွက်ဂွံကၠောန်အကံက်ဘဏ္ဍာဂှ် သကိုပ်ဘဏ္ဍာ လပါ်သင်၊ သကိုပ်ဘဏ္ဍာ လပါ်ခရှ်၊ ညးရေင်တၠုင်ဖိုလ် (လပါ်ခရှ်) ကေတ်တာလျိုင်တုဲ ကာလပတိတ်သြန် ပၠုပ်သြန်မ္ဂး ဒးကဵုသမ္တီ ကုဂကောံဥက္ကဌ၊ သင်ခရှ် ညးရေင်တၠုင်ဖိုလ် လပါ်သင် ကေုာံ ညးရပ်စရင်။ 
# သွက်ဂွံသ္ပစၟတ်သမ္တီ ပတိုန်ဂုဏ်စရာဲ ညးတၠဒါန် မထံက်ပင်လဝ် ဘာကောန်ဂကူမန်ဂှ် သ္ပတမ်နူ (၁၀၀၀၀) မွဲလက်ဒကေဝ်မ္ဂး ပတိုန်ဂုဏ်စရာဲ နကဵုတၞးလိက််မွဲတၞး။ 
# သ္ပတမ်နူ (၁၀၀၀၀၀) မွဲကိုဋ် ကေုာံ လပါ်လတူမ္ဂး ပတိုန်ဂုဏ်စရာဲ နကဵုတၞးလိက် သီုကဵု အကောပ်(ဂမုင်)။
# စၟတ်တ္ၚဲ သွက်ဂွံဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက်ဘာဂှ် ကောံဓရီုမွဲဝါပၠန်မ္ဂး ဆက်ချပ်ဂၞန်အာ။
# ဘာကောန်ဂကူမည်ဂှ် သြိုင်အာ နကဵုအလဵုဇကု။
# ဒုင်သဇိုင် ကုတဆိပ်ပရေင်ပညာ ဘာကောန်ဂကူမန်တုဲ ကၠောန်အာ တဆိပ်ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမန် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ
# ဂိတုဝှ်မံက်ဏအ်မ္ဂး သွက်ဂွံ ကလေင်ကောံဓရီု မွဲဝါပၠန်။ &lt;ref name=meeting2 /&gt;

==ဒၞာဲ ကေုာံ စမြိုင်==
[[ဝှာင်:Sketch plan of Mon National School in Kamerwet.jpg|thumb|400px]]

ဒၞာဲမရန်တၟအ်လဝ် သွက်ဂွံသြိုင်ဂှ် နူကွာန်ထံင်ကှ်ေ လပါ်သၠုင်ကျာ၊ ဂၠံင်သုသာန် ဗဒါဲကၟာဇၞော်(16° 13′ 49.79″ N, 97° 72′ 47.12″ E) ပ္ဍဲဒၞာဲတိသမၠး နွံ ၃.၅ ဨကဂှ်ရ။ တုဲပၠန် ဘာဂှ် ၝောအ်ဘာ နွံအနာံ ၂၂ ပေ၊ ဇမၠိင် ၁၅၀ ပေ၊ မွဲထပ် နွံပန်ခန်၊ ၂ ထပ် နွံ ၈ ခန်၊ အနာံကမေင်ကျာဂှ် နွံ ၆ ပေ၊ ဇမၠိင်ကမေင်ကျာဂှ် တုပ်ကဵု ဇမၠိင်ၝောအ်ဘာဂှ်ရ။ တော်လဝ်မ္ဂး ဘာဂှ် ဒးစကာသြန်ဒကေဝ် ၜိုတ် ၁၅၀၀ ကိုဋ်ပြင်င်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.facebook.com/parami.mon/posts/2660147357540755|title=လိက်စၟတ်သမ္တီ ကောံဓရီု ဂကောံဒက်ပ္တန်သိုင်ခၞံ ဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ |last= Mon|first=Parami  |date=05 September 2020 |website=Parami Mon, Personal Facebook Page |publisher=Open publisher |access-date=06 September |quote=၁၃၈၂ - ဂိတုခဍဲသီ ၄ စွေက် သွက်ဂွံသိုင်ဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကမာဝက်ရးဇြာဂှ် ပိုယ်လလောင်တြး ဖအောဝ်ဗတိုက်ဏာရအ' ဂအာင်ဘာကောန်ဂကူမည် နွံ (၃)ဧကရ၊  မှောံမုက်ဘာ (၂၂) တင်၊ဇမ်လိင် မှောံဘာ (၁၅ဝ) တင်၊ မွဲထပ် နွံပန်ခန်၊ ၂ထပ်နွံ ၈ ခန်၊ ကမေင်ကျာ မုက်ဍေံ (၆) တင်၊ ဇမ်လိင်ဍေံ နွံမှောံဘာရောင်။ 
ဒးသုင်စောဲသြန် ( ၁၅ဝဝ) ကိုဋ်ပြင်င် အိုတ်မာန်ရောင်}}&lt;/ref&gt;

==ဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက်==
ဂိတုကထိုန်ပေင် သက္ကရာဇ်ဍုင် ၁၃၈၂ (၂၉ နဝ်ဝေမ််ပါ ၂၀၂၀) တ္ၚဲအဒိုက် အခိင်နူဂယးဂှ် ပသကိုပ်သက ကုပဓါနနာယက ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ မှာထေရ်ပါလိတ ဘာဓါတ်ကျာ် (ပ္ဍဲသဘင်ဂှ် အလဵုဇကု မှာထေရ်ပါလိတ တိုန်စိုပ်ဟွံမာန် ဟိုတ်နူပရေင်ထတ်ယုက်) တုဲ ခမဳသင် ကေုာံ ညးဍုင်ကွာန် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာဂမၠိုင် ကၠောန်သဘင်ဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက်ဘာရ။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://m.facebook.com/men3.tv/posts/2193490937460928|title=ဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက် ဘာကောန်ဂကူမန် ပ္ဍဲဍုင်ကၟာဝက် |publisher=Open Publishing |date=2020-11-29 |website=Men3 News |access-date=2020-12-05}}&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲကဵုသဘင်ဂှ် ခမဳသင်တအ် ဖ္ဍောတ်ဗှ်မ္ၚဵု တုဲရိုဟ်ကၞက်၊ လိက်တၟအ်စၟတ်သမ္တီဂှ် ဖျေဟ်စွံလဒေါဝ်၊ ပ္ဍဲအခိင်မဖျေဟ်ဒၟံင် လိက်တၟအ်ဂှ် ခမဳသင်တအ် ဖ္ဍောတ်ဂါထာဇယန္တ၊ ဂြိုဟ်ဒစာံဂှ် ပူဗိုင်လဝ် လိက်တၟအ်ဂှ် ဒစာံဒိုဟ်။ လတူလိက်တၟအ် ကေုာံ ဂြိုဟ်ဒစာံဂှ် ဖျေဟ်ဍိုတ်မဖျေဟ်လဝ် ဍာ်ထဝ် ဍာ်သြန်။ ညးတၠဒါန် မကဵုလဝ်ဒါန် မပေင်မွဲကိုဋ်ဂှ် ဒုင်ကဵု လိက်ပတိုန်ဂုဏ်စရာဲ။ တုဲပၠန် ကုညးမတိုန်စိုပ် သဘင်ဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက်ဂှ် ဖာပ်ဗစပလေင်လမ္စံက် တုဲ သီုကဵုဒါန်ပုင်သွ ပ္ဍဲဘာဒယိုင်ဇၞောဝ်ရ။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/100033780510095/videos/418752542594093/|title=အသေအဟာန်ဖျေံရိုဟ်က္နက်ဘာကောန်ဂကူမည်ဍုင်က္မာဝက်ရးဇြာ။၁၃၈၂…|publisher=Open Publishing |date=2020-11-29 |website=Chem Tala Mon's Facebook |access-date=2020-12-05}}&lt;/ref&gt; 

==ဗီုရုပ်ဂမၠိုင်==

&lt;gallery&gt;
ဖဍိုက်တၟအ်.jpg|ညးဍုင်ကွာန်တအ် အာဖဍိုက်တၟအ် နူဂြိုပ် သွက်ဂွံသြိုင် ဘာကောန်ဂကူမန် (၂၂ နဝ်ဝေမ်ပါ ၂၀၂၀
ဖဍိုက်တၟအ် ဘာကောန်ဂကူ.jpg|ညးဍုင်ကွာန်တအ် အာဖဍိုက်တၟအ် နူဂြိုပ် သွက်ဂွံသြိုင် ဘာကောန်ဂကူမန် (၂၂ နဝ်ဝေမ်ပါ ၂၀၂၀)
ၜံက်ခါဲဒၞာဲဘာကောန်ဂကူ.jpg|ၜံက်ခါဲ ဒၞာဲဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက် သွက်သြိုင်ဘာကောန်ဂကူမန် ကၟာဝက် (၂၄ နဝ်ဝေမ်ပါ ၂၀၂၀)
သြိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမန်ကၟာဝက်၂.jpg|သြိုင်ခၞံဒၟံင် ဘာကောန်ဂကူမန် ဍုင်ကၟာဝက် ၂၄ နဝ်ဝေမ််ပါ ၂၀၂၀
သြိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမန်.jpg|သြိုင်ကၠောန်ဒၟံင် ဘာကောန်ဂကူမန် ကၟာဝက် (၄ ဒဳဇြေန်ပါ ၂၀၂၀)
သြိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမန်ကၟာဝက်.jpg|သြိုင်ကၠောန်ဒၟံင် ဘာကောန်ဂကူမန် ကၟာဝက် (၄ ဒဳဇြေန်ပါ ၂၀၂၀)
ကွးဘာမန်.jpg|ကွးဘာတအ်
&lt;/gallery&gt;

==ဂကောံ==
===ဂကောံနာယကသင်ဂမၠိုင်===
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ မှာထေရ်ပါလိတ (သြဝါဒါစရိယ) ဘာဓါတ်ကျာ်
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ မှာထေရ်သဳလဝန္တ (သြဝါဒါစရိယ) ဘာလျးသီအရှန်
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာ မှာထေရ်တိဿပါလ (သြဝါဒါစရိယ) ဘာပရိယတ္တိဟိတကာရဳ
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာ မှာထေရ်သဳရိဓမ္မ (သြဝါဒါစရိယ) ဘာဓမ္မသာသနာ
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာ ဘဒ္ဒန္တဟံသာဓဇထေရ် (သြဝါဒါစရိယ) ဘာဗောဓိစေတဳ

===ဂကောံနာယကခရှ်ဂမၠိုင်===
# နာဲအံက်မ (ကၟာဝက်) ဥက္ကဌဂေါပက ကျာ်တၟအ်ကျာ်ဇြာ
# နာဲၜိုဟ်သြိုဟ် (ကၟာဝက်ကွာန်တၟိ) နာယက ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# နာဲသာဆာန် (ဝါယာပ်) ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲလှိုင်ထဝ် (ကျာ်ကောံ) ဂကောံရေင်တၠုင်သဘင်ကျာ်
# အ္စာသဝ်နာဲညာဏ်ထဝ် (ထံင်ကှ်ေ) ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲအစေဝ်ဍောတ် (ဝါယာပ်) ဂကောံရေင်တၠုင်သဘင်ကျာ်
# မိအိန်ရဳ (ထံင်ကှ်ေ) နာယက ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# အ္စာဗညာဆာန် (ဒဒန်ဇၞော်) ဥက္ကဌ ဂကောံရေင်တၠုင် ဘာကောန်ဂကူမည်

===ဂကောံဥက္ကဌသင်ဂမၠိုင်===
# တၠဂုဏ်အ္စာစန္ဒကုမာရ (ဂန္ထဝါစကပဏ္ဍိတ) ဘာဇာဒိသိုင်ၜါ ဥက္ကဌ
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာသောမ ဘာလွဳမာန်ရတ်မန် ဒုဥက္ကဌ ၁
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာစန္ဒောဘာသ (သာသနဓဇဓမ္မာစရိယ) ဘာလျးၜိုပ်ထဝ် ဒုဥက္ကဌ၂

===ဂကောံဥက္ကဌခရှ်ဂမၠိုင်===
# နာဲလျးမည် (စိင်တံင်) နာယက ဂကောံလိက်ပတ်၊ ဥက္ကဌ
# နာဲမန်ရာဇာ (ဒဒန်ဇၞော်) ဂကောံပွိုင်ဍုင်ပရေင်ပညာမန် ဒုဥက္ကဌ
# နာဲမင်းစိုးကြည် (စိင်တံင်) ဥက္ကဌဂကောံရာမညပရဟိတ ဒုဥက္ကဌ၂

===ဂကောံဟိတဓရ သင်===
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာအတုလ (သာသနဓဇဓမ္မာစရိယ) ဘာဇောတိကာရာမ်/ဘာဒယိုင်ဇၞောဝ်
# တၠဂုဏ်အ္စာဓမ္မညာဏ (ဓမ္မာစရိယ) ဘာဇာဒိသိုင်ၜါ
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာသဳလဝန္တ (သဒ္ဓမ္မဇောတိကဓဇ) ဘာအံင်မ္ၚဵု
# တၠဂုဏ်အ္စာဥတ္တရ (ဓမ္မာစရိယ) ဘာဓါတ်ကျာ်
# တၠဂုဏ်အ္စာယသ (သာသနဓဇဓမ္မာစရိယ) ဘာသကိုပ်ဍုင်

===ဂကောံညးရေင်တၠုင်ဖိုလ်===
# နာဲတင်ဝင်း (စိင်တံင်) ညးရေင်တၠုင်ဖိုလ် ဂကောံရေင်တၠုင်ထ္ၜလဘာ်ပရေင်ချိုတ်
# နာဲစမ်ရံင် (ဇိုင်ဝါ) ဂကောံရေင်တၠုင် သဘင်ကျာ်
# ဗညာသ္ဂံင်လဴ (ဒဒန်ဇၞော်) ဥက္ကဌဂကောံလိက်ပတ်မည်
# မိအံင်မန် (လဒေါဝ်ကွာန်) ဂဥုပ်ဘာကောန်ဂကူမည်
# မိသိုက်ဆာဲ (ဝါယာပ်) ဒုဥက္ကဌ ဂကောံရာမညပရဟိတ

===သကိုပ်ဘဏ္ဍာသင်===
# တၠဂုဏ်အ္စာသူရိန္ဒ (သာသနဓဇဓမ္မာစရိယ) ဘာလွဳမာန်ထဝ်
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာပုညသုခ (ဘာလျးရတ်)

===သကိုပ်ဘဏ္ဍာခရှ်===
# နာဲသိုက်နန်ထဝ် (စိင်တံင်) သကိုပ်ဘဏ္ဍာ ဂကောံရေင်တၠုင်ထ္ၜလဘာပရေင်ချိုတ်
# နာဲဗြာန်မန် (စိင်တံင်) ဂကောံရေင်တၠုင်ထ္ၜလဘာ်ပရေင်ချိုတ် 

===ညးစၟတ်စရင်===
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာဇဝန (သာသနဓဇဓမ္မာစရိယ) ဘာသာသနာပါလ/ဘာထံင်ကှ်ေ
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာယသောဇ ဘာအံင်စေတဳ ဝါၚဴ
# နာဲဇဲမန် ညးစၟတ်စရင် ဂကောံရေင်တၠုင်ထ္ၜလဘာ်ပရေင်ချိုတ်
# နာဲညဳညဳ ဂကောံလွဳမန်

===ညးရပ်စရင်===
# တၠဂုဏ်အ္စာတေဇဝန္တ ဘာဓါတ်ကျာ်
# တၠဂုဏ်အ္စာမုနိန္ဒ ဘာဂါတ်
# နာဲဗညာဆာန် (ထံင်ကှ်ေ) ညးအုပ်ကာ ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# ဗညာဆီတၠ (စိင်တံင်) ဖက်ဆောညးအုပ်ကာ ဂကောံလိက်ပတ်မည်

===သကိုပ်လလောင်တြး===
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာဝဏ္ဏသိရိ (သာသနဓဇဓမ္မာစရိယ) ဘာလျးသာသနာ
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာဝေပုလ္လ ဘာထံင်ကအ်လဒ 
# နာဲခိုင်စန် ဘာခနိ ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲဘာ ဘာခနိ ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲသဳဟနာဲ လဒေါဝ်ကွာန် ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# နာဲပိုန်သြန် ထံင်ဘုတ် ဂကောံရေင်တၠုင်သဘင်ကျာ်
# နာဲရတ်ခိုဟ် ဒဒန်ဇၞော် ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲဒပ်ဆာန် စိင်တံင် ဂကောံရေင်တၠုင်ထ္ၜလဘာ် ပရေင်ချိုတ်
# နာဲအးသြန် စိင်တံင် ဂကောံရေင်တၠုင်ထ္ၜလဘာ် ပရေင်ချိုတ်
# နာဲဆာန်အာဲ စိင်တံင် သကိုပ်စန်ဒက် ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# နာဲသိုက်လောန် ထံင်ကှ်ေ ဂကောံဂေါပကကျာ်တၟအ်ကျာ်ဇြာ
# နာဲညာဏ်သိုက် ထံင်ကှ်ေ ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# နာဲဝင်နန် ကြုင်ထၜိုင် ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# နာဲပိုန်ဆာန် ဝါယာပ်တၟိ ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲမျေအ် ကျာ်ကောံ ဂကောံရေင်တၠုင်သဘင်ကျာ်
# နာဲဝင်းရွှေ (နာဲမ) ဝါယာပ် ဂကောံပူဇဴဓရ် အလုံဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ

===ညးမလုပ်ဂကောံဂမၠိုင်===
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာဣန္ဒဝံသ ဘာသ္ကိုပ်ဍုင်
# တၠဂုဏ်အ္စာအိန္ဒက ဘာဇာဒိသိုင်ၜါ
# တၠဂုဏ်အ္စာညာဏိန္ဒ ဘာနာဂဝံသ
# အ္စာနာဲအံင်ဇၞး ဒုဥက္ကဌ ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# နာဲယေန်မံင် ဒုဥက္ကဌ ဂကောံရေင်တၠုင်သဘင်ကျာ်
# နာဲရင်သောင် ဒုညးရေင်တၠုင်ဖိုလ် ဂကောံရေင်တၠုင်သဘင်ကျာ်

===ကောန်ဂကောံဂမၠိုင်===
# နာဲဆာန်ဝင် စိင်တံင် ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# မာံညာဏ်လျး စိင်တံင် ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲအဲမန် ဝါယာပ် ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲဗညာသာင် ကြုင်ထၜိုင် ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# နာဲသိုက်ဇဳ ဟံသာ ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# နာဲဒေအ် စိင်တံင် ဂကောံရေင်တၠုင်သဘင်ကျာ်
# နာဲဆာန်ထဝ် ဝါယာပ် ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲရဲလင်းဦး ဝါယာပ် ဂကောံသၟတ်ပရဟိတ
# နာဲမင်းအောင် ဝါယာပ် ဂကောံသၟတ်ပရဟိတ
# မာံသိုက်ဆာန် ကွာန်သေံ ဂကောံသၟတ်ပရဟိတ
# ဗညာပိုန်ဍုင် ဒဒန်ဇၞော် ဂကောံသၟတ်ပရဟိတ
# မင်းအောင်ဝဏ္ဏ ကၟာဝက် ဂကောံလွဳမန်
# နာဲထွန်းရှိန် ထံင်ကှ်ေ ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲအောင်ဌေး စိင်တံင် ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲငွေဝင်း ကြုင်ထၜိုင် ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲပန်းဦး ဝါယာပ် ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲဝေ ဝါယာပ် ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲဏှုဟ် စိင်တံင် ဂကောံမဟာဇန်
# နာဲတေဲ စိင်တံင် ဂကောံမဟာဇန်
# မာံသိုက်သြန် စိင်တံင် နာယကဂကောံသၟတ်လိက်ပတ်မည်
# နာဲလောက ဝါယာပ် ဒုညးရေင်တၠုင်ဖိုလ် ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# မိသာယျာမန် ကြုင်ထၜိုင် ဖက်ဆောဂကောံဂၠာဲသြန်ဗွဝ် ဂကောံလိက်ပတ်မည်
# မိစန္ဒာအံင် ကြုင်ထၜိုင် ဂကောံအ္စာဘာကောန်ဂကူမည်
# မိသိုက်သဇေင် စိင်တံင် ဂကောံအ္စာဘာကောန်ဂကူမည်
# မိဇၟောဝ်ထဝ် ကၟာဝက် ဂကောံအ္စာဘာကောန်ဂကူမည်
# မိအိန်ရတ်ဆာဲ ကျာ်ကောံ ဂကောံအ္စာဘာကောန်ဂကူမည်
# မိအေးမော် လဒေါဝ်ကွာန် ဥက္ကဌ ဂကောံလွဳမန်
# မိခင်ဝါဝါထွန်း လဒေါဝ်ကွာန် ဂကောံလွဳမန်
# မိခင်စောသင် လဒေါဝ်ကွာန် သကိုပ်ဘဏ္ဍာဂကောံလွဳမန်
# မိအံင်ဆာန် ဘာခနိ ဂကောံအ္စာဘာကောန်ဂကူမည်
# မိစမ္ပာသြန် ကၟာဝက် ဂကောံအ္စာဘာကောန်ဂကူမည်
# မိနန်အာဲ ထံင်ကှ်ေ ဂကောံအ္စာဘာကောန်ဂကူမည်
# မိစမ္ပာထဝ် ကၟာဝက် ဂကောံအ္စာဘာကောန်ဂကူမည်
# မိစောနန်မွန် ကွာန်သေံ ဂကောံမဟာဇန်
# မိနန်စီး ကွာန်သေံ ဂကောံမဟာဇန်
# မိခင်ချို ကွာန်သေံ ဂကောံမဟာဇန်
# မိမြင်ံဌေး ကွာန်သေံ ဂကောံမဟာဇန်
# မိမြချို စိင်တံင် ဂကောံမဟာဇန်
# မိတင်ဝေ စိင်တံင် ဂကောံမဟာဇန်
# မိနန်ဆာန် ဝါယာပ် ဖက်ဆောညးရေင်တၠုင်ဖိုလ် ဂကောံတၠပါရမဳ
# အ္စာပရိုင်မိပါရမဳဆာန် ဘာခနိ ဖက်ဆောညးရေင်တၠုင်ဖိုလ် ဂကောံတၠပါရမဳ
# နာဲကျော်စံထွေး စိင်တံင် ညးစၟတ်စရင် ဂကောံရေင်တၠုင်ထ္ၜလဘာ် ပရေင်ချိုတ်

===လစှ်ေဗော်ဒုင်ကာ ဂၠာဲသြန်ဗွဝ် ဂကောံဥက္ကဌ===
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာသောမ ဘာလွဳမာန်ရတ်မန်
# တၠဂုဏ်အ္စာဓမ္မညာဏ ဘာဇာဒိသိုင်ၜါ
# နာဲယေန်မံင် ဝါယာပ်
# အ္စာနာဲအံင်ဇၞး ကၟာဝက်

===လစှ်ေဗော်ဒုင်ကာ ဂၠာဲသြန်ဗွဝ် ဂကောံညးရေင်တၠုင်ဖိုလ်===
# တၠဂုဏ်အ္စာယသ ဘာသ္ကိုပ်ဍုင်
# ကျာ်ဇၞော်အ္စာအတုလ ဘာဇောတိကာရာမ
# နာဲရတ်ခိုဟ် ဒဒန်ဇၞော်
# မိသိုက်ဆာဲ ဝါယာပ်
(တင်စၟတ် ညးမတိုန်စိုပ်ဂမၠိုင်ဂှ် ဒှ်ကောန်ဂကောံဂၠာဲသြန်ဗွဝ် သီုညးဖအိုတ်)။

===ဂကောံဂၠာဲသြန်ဗွဝ်ဂမၠိုင်===
# ဂကောံအ္စာဘာကောန်ဂကူမန်
# ဂကောံမင်ဗၠာဲမာဃ ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ
# ဂကောံရာမညပရဟိတ ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ
# ဂကောံလွဳမန် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ
# ဂကောံသၟတ်ပရဟိတ ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ
# ဂကောံဗတောန်လိက်ပတ်မန် ကေုာံ ယေန်သၞာင်ဗုဒ္ဓဘာသာသၟတ်မည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ
# ဂကောံတၠပါရမဳ ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ
# ဂကောံရေင်တၠုင်သဘင်ကျာ်တၟအ်ကျာ်ဇြာ
# ဂကောံဗ္တောန်လိက်ပတ်မန် ကေုာံ ယေန်သၞာင်ဗုဒ္ဓဘာသာ ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ
# ဂကောံရေင်တၠုင်ထ္ၜလဘာ် ပရေင်ချိုတ် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ
# ဂကောံပူဇဴဓရ် အလုံဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ

==စရင်သြန် သၞာံ ၂၀၂၀-၂၀၂၁==
စရင်သြန် သီုဖအိုတ် နူကဵု သွာင် အပ္ဍဲဍုင်မန် ကဵု မ္ၚးဍုင်ဂမၠိုင် နူစ သက္ကရာဇ်ဍုင် ၁၃၈၂ ဂိတုခ္ဍဲသဳ စဵုကဵု ၁၃၈၃ ဂိတုဇှ်ေ ၁၄ မမံက်။ 
{| class=&quot;wikitable&quot;
|လၟေင်
|မဂၞန်
|ယၟုညးတၠဒါန် (ဒေသနာနာ)
|ဌာန်ဒမံင်
|သြန်လုပ်
|အပံင်
|-
|၁
|၃၃၀၀
|ဂကောံနာဲဆာန်ဂကူ (က) နာဲဇြဝ်ဝေန်
|ဒေသဇြောမ်ဘန် (ဍုင်သေံ)
|၅၇၀,၀၀၀
|
|-
|၂
|၄၃၂၁
|ဂကောံမာံစောသဳဟ
|ဒေသဟာတ်ယာဲ (ဍုင်သေံ)
|၅၀၀,၀၀၀
|
|-
|၃
|၄၇၀၈
|ဂကောံနာဲလာ၊ နာဲထဝ် မိညို
|ဒေသရာဇ်ပူရဳ (ဍုင်သေံ)
|၁,၀၀၀,၀၀၀
|
|-
|၄
|၄၇၅၈
|ဂကောံနာဲစိုး (ဒေသနာနာ)
|ဍုင်ဖူကေတ် (ဍုင်သေံ)
|၇,၂၄၅,၅၀၀
|
|-
|၅
|၄၇၆၆
|ဂကောံမိမျေအ်အေ၊ နာဲဆာန်ဍုင်၊ နာဲဟံသာမန်
|သမုတ်ပြကာန် (ဍုင်သေံ)
|၆၃၇,၀၀၀
|
|-
|၆
|၄၇၅၉
|ဂကောံနာဲဝင်း (သိုက်နန်ဟံသာ)
|ကမ္မရာ(သေံ) ဍုင်ဖူကေတ်
|၂၂၀,၀၀၀
|
|-
|၇
|၄၇၆၄
|ဂကောံနာဲဌေ၊ နာဲငယ်၊ နာဲမင်းဦး
|ဇြဳဇြောန်၊ နခန်ဇြဳဓမ္မရာဇ်
|၃၆၂,၈၀၀
|
|-
|၈
|၄၇၆၅
|ဂကောံနာဲထပိုယ်၊ နာဲယဳ၊ နာဲဗျု၊ နာဲဆာန်ဍုင်
|ကာန်စဏဍေတ်၊ ဍုင်သူရာဇ် (ဍုင်သေံ)
|၂၇၀,၅၀၀
|
|-
|၉
|၄၃၅၆
|ဂကောံနာဲလွဳမန်ရတ်အာဲမန်
|ဒေသဖူကေတ် (ဍုင်သေံ)
|၄၀၀,၀၀၀
|
|-
|၁၀
|၄၃၅၇
|မိဝါန်ဍဳဘန် (သေဋ္ဌဳသေံ)
|ဖူကေတ် (ဍုင်သေံ)
|၇၀,၀၀၀
|
|-
|၁၁
|၄၃၅၈
|နာဲစောသဳဟ (အလန်ဒုတိယ)
|ဒေသဟာတ်ယာဲ (ဍုင်သေံ)
|၂၅,၀၀၀
|
|-
|၁၂
|၄၃၅၉
|နာဲတင်ဝင်း၊ မိတင်တင်ဖြိုး (အလန်ဒုတိယ)
|ဒေသဟာတ်ယာဲ (ဍုင်သေံ)
|၂၅,၀၀၀
|
|-
|၁၃
|၄၃၆၀
|နာဲကျေဝ်ဂေါဝ် ကဵု ကေုာံ ကောန်ဇာတ်
|ဒေသဟာတ်ယာဲ (ဍုင်သေံ)
|၂၅,၀၀၀
|
|-
|၁၄
|၄၃၆၁
|မာံဖြိုး
|ဒေသဟာတ်ယာဲ (ဍုင်သေံ)
|၂၅,၀၀၀
|
|-
|၁၅
|၄၉၂၄
|ဂကောံနာဲကြည်လင်း (ကၠအ်တောဝ်)
|ဒေသဟာတ်ယာဲ (ဍုင်သေံ)
|၁,၂၈၀,၀၀၀
|
|-
|၁၆
|၄၇၇၁
|ဂကောံနာဲစောထွန်း၊ မိစိန်ခိုင်၊ နာဲအေးမောင်
|ဒေသမဟာဇျာဲ (ဍုင်သေံ)
|၂,၇၅၃,၀၀၀
|
|-
|၁၇
|၄၇၇၉
|နာဲမျိုးဦး (ဂကောံသကအ်ရဲဂမၠိုင်)
|ဍုင်သေံ
|၁၀၀,၀၀၀
|
|-
|၁၈
|၄၅၅၄
|ဂကောံနာဲအောင်ချမ်းမွန်
|ဒေသမာဂံင် (ဍုင်သေံ)
|၂၅၂,၀၀၀
|
|-
|၁၉
|၃၃၀၂
|နာဲဇၞူဆာန် (ဒေသဖေတ်သနူလော်)
|ဍုင်သေံ
|၁,၂၃၁,၀၀၀
|
|-
|၂၀
|၃၂၀၀
|ဂကောံဥပသကာ နာဲဉာဏ်စိုးအောင်
|ဒေသသူရာဇ် (ဍုင်သေံ)
|၉၀၀,၀၀၀
|
|-
|၂၁
|၄၇၇၈
|ဂကောံနာဲထောန်ဝေ၊ နာဲဒါမ်၊ နာဲလျးမန် (ဂကောံပူဇဴဓရ် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ)
|ဒေသသူရာဇ် (ဍုင်သေံ)
|၄,၄၇၁,၀၀၀
|
|-
|၂၂
|၄၇၉၂
|ဂကောံနာဲဗညာသိုက်
|ဖေလာန်သောန် ဇျောမ်ဘန် (ဍုင်သေံ)
|၂၅၀,၀၀၀
|
|-
|၂၃
|၄၇၉၅
|ဂကောံနာဲဥပေက္ခာ၊ ကွိက်သွိ
|ၜင်သဘာန်နဲ၊ ပဇောပ်၊ (ဍုင်သေံ)
|၅၈၄,၀၀၀
|၂၃၁,၉၆၈,၀၀၀
|-
|၂၄
|၄၃၀၉
|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ + မိကြက်ထဝ်
|ဍုင်ဒိန်မက်
|၂,၀၀၀,၀၀၀
|၂,၀၀၀,၀၀၀
|-
|၂၅
|၄၃၃၉
|ဂကောံမာံတူး
|ဍုင်ကိုဝ်ရဳယာ
|၄၅၀,၀၀၀
|၄၅၀,၀၀၀
|-
|၂၆
|၄၅၁၇
|Tanlay – Yan 
|ဍုင်သေင်ကာပေါဝ်
|၅၀,၀၀၀
|၅၀,၀၀၀
|-
|၂၇
|၃၃၀၁
|ဂကောံနာဲမန်သိုက်၊ နာဲယော်၊ နာဲကြက်သစ္စ (ဒေသနာနာ)
|ဍုင်မလေယှာ
|၁,၈၀၁,၂၅၀
|
|-
|၂၈
|၄၅၄၄
|ဂကောံနာဲယှိုယ်လောန်
|ဍုင်မလေယှာ
|၇၁၀,၀၀၀
|
|-
|၂၉
|၃၃၂၁
|ဂကောံနာဲမန်သိုက်၊ နာဲယော်၊ နာဲကြက်သစ္စာ(ဒေသနာနာ)
|ဍုင်မလေယှာ
|၆၆၀,၀၀၀
|
|-
|၃၀
|၃၃၀၃
|ဂကောံနာဲမန်သိုက်၊ နာဲယော်၊ နာဲကြက်သစ္စာ(ဒေသနာနာ)
|ဍုင်မလေယှာ
|၁,၃၄၆,၈၀၀
|
|-
|၃၁
|၄၇၇၀
|ဂကောံနာဲအောင်မင်းသိန်း၊ နာဲခင်မောင်
|ဍုင်မလေယှာ
|၁,၅၀၀,၀၀၀
|
|-
|၃၂
|၄၃၆၆
|ဂကောံနာဲတၞောဝ်မန်
|ဍုင်မလေယှာ
|၇၄၅,၀၀၀
|၆,၇၆၃,၀၅၀
|-
|၃၃
|
|ဍုင်မည်
|ဍုင်မည်
|၄၇,၄၇၆,၀၀၅
|၄၇,၄၇၆,၀၀၅
|-
|
|
|
|
|
|၇၉,၉၃၅,၈၅၅
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
|ဒိတ္ထဳ
|လၟေင်
|ပရူပရာ သြန်တိတ် သွာင်အသေအဟာန်
|လၟိဟ်သြန်တိတ်
|-
|၆--၂၀
|၁
|ထၜိုတ်၊ ပသဲ၊ ဇုက်လောတ်၊ (ကၠောန်ယာတ်ပၠုဲ)
|၈,၀၀
|-
|၆-၆-၈၂
|၂
|အလာံသာသနာ (၃) တၞး
|၄,၅၀၀
|-
|၆-၆-၈၂
|၃
|တ္ၚဲပစူမုက်လိက် မခၞမ်ကျာဓါတ်
|၉,၀၀၀
|-
|၆-၆-၈၂
|၄
|ဗလးပရိုင်လတူလပှ်ကျာ
|၃,၀၀၀
|-
|၆-၆-၈၂
|၅
|င္ၚေက်ပဍဵုယာတ်ပၠုဲ
|၂,၀၀၀
|-
|၂၈-၁၀-၂၀
|၆
|သအးဇ္ၚးဗွိုင်ဂအာင်ဘာ ကၠေင်ဓါတ်+2T
|၉,၆၀၀
|-
|၆-၁၁-၂၀
|၇
|လိက်တၟအ် သွက်ဂွံဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက် ဒွါစှ်ၜါ မွဲဂတှ်ေ
|၁၄၅,၀၀၀
|-
|၆-၁၁-၂၀
|၈
|လိက်တၟအ် သွက်ဂွံဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက် ဂြိုဒ္စာံ ၈ ဂတှ်ေ
|၁၂၀,၀၀၀
|-
| colspan=&quot;3&quot; |သြန်တိတ်အပံင်
|၃၀၁,၁၀၀
|}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|ဒိတ္ထဳ
|လၟေင်
|ပရူပရာ သြန်တိတ် ကိစ္စဂၠာဲသြန်ဂအုံ
|သြန်တိတ်
|-
|၁၃-၉-၂၀
|၁
|စက်ဂြောပ် ပလာတ်သတေတ် သွက်ဂွံဂြောပ် တၞးလိက်ပတိုန်ဂုဏ်စရာဲ
|၆၀,၀၀၀
|-
|၁၃-၉-၂၀
|၂
|မြကုတ်စက္ခော
|၁၅,၀၀၀
|-
|၁၃-၉-၂၀
|၃
|စက္ခော A4 ၄ ထုပ်
|၂၁,၀၀၀
|-
|၁၃-၉-၂၀
|၄
|ခရိတ်ကွဳစက် ဍိုက်ကပေါတ်
|၁,၀၀၀
|-
|၇-၆-၈၂
|၅
|တဆိပ်ပဍဵုလိက် ပိမ
|၁၈,၀၀၀
|-
|၁၂-၁၀-၂၀
|၆
|လိက်သကုတ်ဒါန်ဒါန် ၁၀၀ အုပ်
|၂၅၀,၀၀၀
|-
|၁၂-၁၀-၂၀
|၇
|ခရိတ်ကွဳစက် ဍိုက်ကပေါတ် (လဂုင်)
|၅,၀၀၀
|-
|၁၂-၁၀၂၀
|၈
|ခရိတ်ပြင်သြန် wave money
|၃,၀၀၀
|-
| colspan=&quot;3&quot; |သြန်တိတ်အပံင်
|၃၇၃,၀၀၀
|}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|သြန်တိတ် သွာင်အသေအဟာန်
|၃၀၁,၁၀၀
|-
|သြန်တိတ် သွာင်ဂၠာဲသြန်ဂအုံ
|၃၇၃,၀၀၀
|-
|သြန်တိတ် သွာင်သြိုင်ခၞံ
|၇၁,၂၉၈,၆၅၀
|-
|သြန်တိတ်သီုဖအိုတ်
|၇၁,၉၇၂,၇၅၀
|-
|သြန်လုပ်သီုဖအိုတ်
|၇၉,၉၃၅,၈၅၅
|-
|သြန်နွံဒၟံင် သွက်ဂွံဆက်ကမၠောန်
|၇,၉၆၃,၁၀၅
|}

==စရင်သြန် သၞာံ ၂၀၂၁ - ၂၀၂၂==

စရင်သြန်လုပ် သြန်တိတ် မစ နူသက္ကရာဇ် ၁၃၈၃ ဂိတုဇှ်ေ ၁ စွေက်၊ စဵုကဵု စိုပ် သက္ကရာဇ် ၁၃၈၄ ဂိတုဇှ်ေအိုတ်။ လၟိဟ်သြန် နကဵုသြန်ဒကေဝ် ဍုင်ဗၟာ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid0gYjUmGLfEwG3S59REWtssMFU1LnZyazC9ca7ovUcgk8Gxa929EHNfCV9KqknsUf5l%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500|title=လိက်သောင်စရင် သြန်လုပ်/သြန်တိတ် ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် တန်သၠုင် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ စနူ ၁၃၈၃ သၞာံ ဂိတုဇှ်ေ ၁ စွေက်၊ စဵုကဵု စိုပ် ၁၃၈၄ ဂိတုဇှ်ေအိုတ်။|publisher=Open Publishing |date=2022-07-23 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-06}}&lt;/ref&gt; 


{| class=&quot;wikitable&quot;
|လၟေင်
|ပရူပရာ
|သြန်လုပ်
|-
|၁
|သြန်ဒါန်စေတနာ နူဍုင်သေံ
|7‚308‚700
|-
|၂
|သြန်လၟေင်ဂိတု ဂကောံထံက်ပင်ပရေင်ကောန်ဂကူမည်ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ ဍုင်နာနာ ကေုာံ သြန်ဒာန်စေတနာ နူဍုင်သေံ
|13‚516‚200
|-
|၃
|သြန်ဒါန်စေတနာ နူဍုင်မလေယှာ
|5‚555‚250
|-
|၄
|သြန်လၟေင်ဂိတု ဂကောံထံက်ပင်ပရေင်ပညာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ ကေုာံ သြန်ဒါန် စေတနာ နူဍုင်မလေယှာ
|1‚423‚100
|-
|၅
|သြန်ဒါန်စေတနာ နူဍုင်သေင်္ကာပေါဝ်
|2‚377‚000
|-
|၆
|သြန်ဒါန်စေတနာ နူဍုင်ကိုဝ်ရဳယျာ
|2‚260‚000
|-
|၇
|သြန်ဒါန်စေတနာ နူအမေရိကာန်
|600‚000
|-
|၈
|သြန်ဒါန်စေတနာ နူအဝ်သတေလျာ
|1‚500‚000
|-
|၉
|သြန်ဒါန်စေတနာ နူဂျပါန် ကေုာံ ညးတၠဒါန်တိဗုတ်သက်သက် ၂၃၀ ရိုက်
|1‚024‚000
|-
|၁၀
|သြန်ဒါန်ကျာ်ဇၞော်အစာတၠမှာထေရ်ပါလိတ ဘာဓါတ်ကျာ် 
|10‚384‚000
|-
|၁၁
|သြန်ဒါန်စေတနာ နူဍုင်မည်
|50‚875‚300
|-
|၁၂
|ပံင်သြန်လုပ် သီုဖအိုတ်
|96‚823‚550
|}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|လၟေင်
|ပရူပရာ
|လၟိဟ်
|လၟိဟ်သြန်တိတ်
|-
|၁
|ခရိတ်ကောန်ကမၠောန် ပန်ရန်
|၈ ဂိတု
|16‚513‚000
|-
|၂
|ပသဲ ၆ မူ
|၁၄,၉၈၁ တာန်
|14‚723‚900
|-
|၃
|ပသဲ ၅ မူ
|၁၁ တာန်
|10‚210‚000
|-
|၄
|ပသဲ ၃ မူ
|၅,၈၃၇ တာန်
|6‚557‚548
|-
|၅
|ပသဲကဝး (ကွိုင်) ၁ မး
|၁,၃၄၂ ပသာ
|4‚332‚850
|-
|၆
|ဇုက်လောတ် ၁၈ ဂိတ်
|၂၁.၃၄ ၜံင်
|1‚344‚600
|-
|၇
|ပသဲနာ်
|၁၁ ကလာက်
|1‚038‚000
|-
|၈
|ဂတဵု ၅ ထပ်
|၈၀ ဂတှ်ေ
|952‚000
|-
|၉
|နုင်ထုင် (ခဝက်)
|၄၅ မ
|56‚200
|-
|၁၀
|ရာန်ကပေါတ်နာနာ နူဆေင် နာဲဖိုးဟန်
|
|185‚400
|-
|၁၁
|ခရိတ်ကောန်ကမၠောန်/ကွဳစက် နူဆေင်ရာမာဉ်
|
|266‚102
|-
|၁၂
|ရာန်ဆု၊ ထပက်ဆု၊ ဆုကြုက်၊ မင်ဂၠန်၊ တၞံတဵု၊ တၞံဗၜိုတ်(ရာဗါ)
|
|3‚445‚200
|-
|၁၃
|ရာန်ဆုကွေဟ်
|၀.၉၇တာန်
|1‚506‚000
|-
|၁၄
|တၟအ်ဗု၊ ပၠာဲကောန်ကြေတ်
|၇၀ ကတိုင်
|5‚920‚000
|-
|၁၅
|ဗတဳ
|၁၉ ကွဳစက်
|1‚400‚000
|-
|၁၆
|တိဗုတ် (တိဗဳလာတ်)
|၁,၁၄၀ ရိုတ်
|11‚205‚500
|-
|၁၇
|ခရိတ်ဗာ်တိုင်ထံက် (တိုင်T)
|၂ ဝါ
|71‚600
|-
|၁၈
|ကၠေင်ဓါတ်၊ ဒဳဇြေဝ်
|ပွိုင် ၈ ဂိတု
|476‚700
|-
|၁၉
|ပလေဝ်စက်ပၟတ်၊ ပလေဝ်စက်ပၠာဲကောန်ကြေတ်
|
|262‚850
|-
|၂၀
|ဗဝ်တိ ပ္ဍဲဂအာင်ဘာ
|၁၄၀ ကွဳစက်
|2‚800‚000
|-
|၂၁
|ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန် ခရိတ်ကွဳစက်၊ ကၠေင်ဓါတ်
|
|413‚800
|-
|၂၂
|စက္ခော၊ မှင်ပၠောလိက် (ပလတ်စတစ်)
|
|267‚000
|-
|၂၃
|ရာန်ကောန်ပျူတာမွဲစုမ် ကေုာံ ခရိတ်ဂၠံင်
|
|1‚135‚000
|-
|၂၄
|ပကောပ်ဗီု ပတိုန်ဂုဏ်စရာဲ ဍောတ်၊ ဇၞော်
|
|906‚500
|-
|၂၅
|ကၠောန်ယာတ်ပၠုု ဍောတ်၊ ဇၞော်
|၄ တၞး
|131‚800
|-
|၂၆
|လိက်သကုတ်ဒုင်ဒါန်၊ လိက်တၞးပတိုန်ဂုဏ်စရာဲ၊ ခရိတ်ဂၠံင်
|
|540‚000
|-
|၂၇
|ထံက်ပင် ရဲညးမင်ဂအာင်ဘာ
|
|500‚000
|-
|၂၈
|ပၠုပ်ပၟတ်ဍုင် ကေုာံ ကပေါတ်ပၟတ်ဂမၠိုင်
|
|1‚020‚000
|-
|၂၉
|ကၠောန်ကၞာထး သွက်ဂွံစွံကပေါတ်
|
|73‚000
|-
|၃၀
|တြင်ဇိုင်တၞိန်ထပ်သၟဝ်မွဲပၞော်
|
|83‚600
|-
|၃၁
|တဵုတၞံဆု ပ္ဍဲကၠအ်ဂအာင်ဘာ၊ ဝါဲ ကေုာံ ခရိတ်ကွဳစက်
|
|85‚000
|-
|၃၂
|ခရိတ်ပစူမုက်လိက်၊ ဂိတုကထိုန်ပေင်
|
|11‚500
|-
|၃၃
|အလာံဘာကောန်ဂကူမည်
|ပိတၞး
|15‚000
|-
|၃၄
|တဆိပ်ပ္ဍဵုညးတာလျိုင်
|၂ မ
|၁၂,၀၀၀
|-
|၃၅
|ခရိတ်ပၟတ်ဂၠံင်၊ အာကျာ်ကကၠု
|ပွိုင် ၆ ဂိတု
|30‚000
|-
|၃၆
|ဍာ်သွုင်ဇမ္အး
|၃၆၁ ပလင်
|200‚700
|-
|၃၇
|ခရိတ်ကွဳစက်၊ လလောင်တြး၊ လပှ်ကျာ
|
|၆၁,၅၀၀
|-
|၃၈
|Best Super Sunday Party
|၆၀ ဓုပ်ဇၞော်
|330‚200
|-
|၂၉
|ကွာင်သွက်သၟာကမၠောန် ပန်ရန် ကေုာံ ဝေယျာဝစ္စ
|၈ ဂိတု
|311400
|-
|၄၀
|ဒုင်တၠုင်ဗ္စဖျုင်ဝေယျာဝစ္စ၊ စဝ်ရတ်၊ စဝ်ကၞဳ
|၇ အလန်
|1‚557‚000
|-
|၄၁
|ခရိတ်အစာစၞောန်ထ္ၜးသိုင်ခၞံ ဘာကောန်ဂကူမည်
|
|2‚500‚000
|-
| colspan=&quot;3&quot; |သြန်တိတ် သီုဖအိုတ်
|93‚452‚450
|}


စရင်သရောပ်

{| class=&quot;wikitable&quot;
|လၟေင်
|ပရူပရာ
|လၟိဟ်သြန်
|-
|၁
|သြန်လုပ်သီုဖအိုတ်
|96‚823‚550
|-
|၂
|သြန်တိတ် သီုဖအိုတ်
|93‚452‚450
|-
|၃
|သြန်သၟေဟ်
|3‚371‚100
|}

==စၟတ်တ္ၚဲတၟေင်ဂမၠိုင်==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!စၟတ်တ္ၚဲ
!ကမၠောန်
|-
| ၂၆၊ ၀၆၊ ၂၀၂၃ 
|စဝ်ကောန်ဂရေတ်၊ ထမင်၊ ထၞအလုံအိုတ်သီု အာစိုပ်ဒတုဲအိုတ်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid02sofbA6pfT3baruLrPryXiqqYewCUKeNd7RjDxCtmyHeqsyuuttQmxZvLWQ47TPZCl%26id%3D100064133674093&amp;show_text=true&amp;width=500&quot;|title=စဝ်ထမင်၊ ထၞ အာစိုပ်ဒတုဲအိုတ်|publisher=Open Publishing |date=2023-02-26 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2023-07-2}}&lt;/ref&gt;
|-
|၂၀ -၂၂၊ ၀၂၊ ၂၀၂၃ 
|ဂကောံဒက်ပ္တန်သိုင်ခၞံဘာ ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန် လတူဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ ပွိုင်ပိတ္ၚဲ၊ ဖဝ်ရဂိုန် ၂ မမံက် သကုတ်ဗမံက်ၜဳ ဂွံသြန် ၄,၁၄၅,၆၀၀ ဒကေဝ် (ဗတဳမွဲကွဳ မနွံင္ၚုဟ် မွဲကိုဋ်)၊ တ္ၚဲဒုတိယ ဂွံသြန် ၄,၈၇၂,၄၀၀ ဒကေဝ်၊ တ္ၚဲတတိယ ဂွံသြန် ၁,၁၆၂,၀၀၀ ဒကေဝ်။ ပံင်သီုဖအိုတ် က္လိဂွံသြန် ၁၀,၁၈၀,၀၀၀ ဒကေဝ်။ &lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid0qGSE5C2oY1FXdEuQBP8SdP62dFHT1SeMXzGHB5QHik4WMWhynnHQMAH5QRJUdBMdl%26id%3D100064133674093&amp;show_text=true&amp;width=500&quot;|title=ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန်|publisher=Open Publishing |date=2023-02-22 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;
|-
|၂၁ -၂၃၊ ၀၉၊ ၂၀၂၂ 
|ဂကောံဒက်ပ္တန်သိုင်ခၞံဘာ ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန် လတူဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ သကုတ်ဗမံက်ၜဳ - အရာပ်ဝါယာပ်၊ ဍုင်ဇြာ၊ ဘာဓနိ၊ ဝင်တၟအ်၊ ဟရာတ်၊ ဂေတ်ပွိုင်ပိတ္ၚဲ က္လိဂွံသြန်ဒါန် ၈,၂၈၄,၆၀၀ (ဒစာံပြကောဋိကိုဋ်ၜါကိုဋ်ဒစာံလက်ပန်လ္ၚီတြဴကၠံ) ဒကေဝ်။ ပံင်သီုဖအိုတ် ဂေတ်ကွာန်အလန်ဏအ် က္လိဂွံသြန်၂၀,၁၄၅,၇၀၀ (ၜါနိလဟုတ်မွဲကိုဋ်ပန်လက်မသုန်လ္ၚီထပှ်ကၠံ)&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fphoto.php%3Ffbid%3D462995309181588%26set%3Da.450612260419893%26type%3D3&amp;show_text=true&amp;width=500|title=ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန်|publisher=Open Publishing |date=2022-09-23 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-23}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F100064133674093%2Fvideos%2F790196602287822%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန်|publisher=Open Publishing |date=2022-09-23 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-23}}&lt;/ref&gt;
|-
|၂၂၊ ၀၉၊ ၂၀၂၂
|စဵုဗဒင် ထပ်ၜါ ညးဍုင်ကွာန် ကေုာံ ကွးဘာ နူဘာကောန်ဂကူမည်တအ် ကွာန်စိင်တံင် ကၠုင်ဗိုင်ယိုက်ဍိုတ်&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid0XV2GMmCiAaKiN4MLhYvxiKfLvtY9FMZnZpBVAqV5VfsM2frbMmTHW6tKt2iM4F3xl%26id%3D100064133674093&amp;show_text=true&amp;width=500|title=စဵုဗဒင်ထပ်ၜါ။|publisher=Open Publishing |date=2022-09-22 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-23}}&lt;/ref&gt;
|-
|၁၈ -၂၀၊ ၀၉၊ ၂၀၂၂ 
|ဂကောံဒက်ပ္တန်သိုင်ခၞံဘာ ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန် လတူဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ သကုတ်ပလိုတ်ၜဳ - အရာပ်ထံင်ကှ်ေ၊ ဇိုင်ဝါ၊ ကွာန်သေံ၊ လဒေါဝ်ကွာန်/ကၟာဝက်၊ စိင်တံင်၊ ဂေတ်ပွိုင်ပိတ္ၚဲ က္လိဂွံသြန်ဒါန် ၁၁,၈၆၁,၁၀၀ (မွဲနိလဟုတ်မွဲပြကောဋိကိုဋ်ဒစာံကိုဋ်တြဴလက်မွဲလ္ၚီမွဲကၠံ) ဒကေဝ်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid0cL8ThRtbncy4kvriC6YRbDMgsGBsEqMbU6FowLYz9oK9mdNXYGseaY8M3oM2KoTAl%26id%3D100064133674093&amp;show_text=true&amp;width=500|title=ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန်|publisher=Open Publishing |date=2022-09-18 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-23}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F100064133674093%2Fvideos%2F419089953685302%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန်|publisher=Open Publishing |date=2022-09-18 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-23}}&lt;/ref&gt;
|-
|၁၀၊ ၀၉၊ ၂၀၂၂
|စဵုဗဒင် ထပ်ၜါ ညးဍုင်ကွာန် ကေုာံ ကွးဘာ နူဘာကောန်ဂကူမည်တအ် ကၠုင်ဗိုင်ယိုက်ဍိုတ်&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F100064133674093%2Fvideos%2F1051041618897800%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=စဵုဗဒင်ထပ်ၜါ။|publisher=Open Publishing |date=2022-09-10 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-10}}&lt;/ref&gt;
|-
|၀၃၊ ၀၉၊ ၂၀၂၂
|စဵုဗဒင် ထပ်ၜါ ကွးဘာ နူဘာကောန်ဂကူမည်တအ် ကၠုင်ဗိုင်ယိုက်ဍိုတ်&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F100064133674093%2Fvideos%2F1130588177861021%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=စဵုဗဒင်ထပ်ၜါ။|publisher=Open Publishing |date=2022-09-03 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-10}}&lt;/ref&gt;
|-
|၂၄၊ ၀၈၊ ၂၀၂၂
|စဵုဗဒင် ထပ်ၜါ ကွးဘာ နူဘာကောန်ဂကူမည်တအ် ကၠုင်ဗိုင်ယိုက်ဍိုတ်&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid02N4JrAzE43SW1okqBr29WNjLbfDB6cSfJ5TV55a6vtSdZ9So3WvA3Jgxpaw1coGnVl%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500|title=စဵုဗဒင်ထပ်ၜါ။|publisher=Open Publishing |date=2022-08-23 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-10}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F100064133674093%2Fvideos%2F1049749399059799%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=စဵုဗဒင်ထပ်ၜါ။|publisher=Open Publishing |date=2022-08-23 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-10}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၂၃၊ ၀၈၊ ၂၀၂၂
|စဝ် ဒယိုင်ကောန်ကြေတ် ထပ်ပိ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F100064133674093%2Fvideos%2F1077338343169991%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=စဝ်ကောန်ကြေတ်ဒယိုင်ထပ်ပိ။|publisher=Open Publishing |date=2022-08-23 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-10}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid02K2NT3Fi2bjEKpWdRJkRp68geKcAHvmzV8wkfQWMR12o3LqovtgnCfACkmWQfd2ysl%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500|title=စဝ်ကောန်ကြေတ်ဒယိုင်ထပ်ပိ။|publisher=Open Publishing |date=2022-08-23 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-10}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၂၃၊ ၀၈၊ ၂၀၂၂
|စဝ် ဒယိုင်ကောန်ကြေတ် ထပ်ပိ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F100064133674093%2Fvideos%2F1077338343169991%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=စဝ်ကောန်ကြေတ်ဒယိုင်ထပ်ပိ။|publisher=Open Publishing |date=2022-08-23 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-09-10}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၂၁၊ ၀၈၊ ၂၀၂၂
|ဆက် စဝ်ကောန်ကြေတ်ကၞဳဘာ ထပ်ပိ &lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F114638897033930%2Fvideos%2F387141646898457%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=စဝ်ကောန်ကြေတ်ထပ်ပိ။|publisher=Open Publishing |date=2022-08-21 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၂၈၊ ၀၇၊ ၂၀၂၂
| စဝ်ကောန်ကြေတ်ကၞဳဘာ ထပ်ပိ &lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F114638897033930%2Fvideos%2F805982760408713%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=စဝ်ကောန်ကြေတ်ထပ်ပိ။|publisher=Open Publishing |date=2022-07-28 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၂၃၊ ၀၇၊ ၂၀၂၂
|ကောံဓရီုကၠောအ်သၞာံ &lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid022W9yezM9AiPfzBCFFJStdQVWfnJQQwwJJSGWJBDc2G99MdveNyD2DRnkSc365yBAl%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500|title=ကောံဓရီုကၠောအ်သၞာံ|publisher=Open Publishing |date=2022-08-23 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၂၆၊ ၀၆၊ ၂၀၂၂
|ဆက် စဝ်ရတ် ကောန်ကြေတ် ထပ်ပိ &lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F114638897033930%2Fvideos%2F560345652155302%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=ဆက်စ်ရတ်ကောန်ကြေတ် ထပ်ပိ|publisher=Open Publishing |date=2022-08-23 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၃၁၊ ၀၅၊ ၂၀၂၂
|ဆက် စဝ်ရတ် ကောန်ကြေတ် ထပ်ပိ &lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid0PY9ESDPfRHMtLRAHjFQdzME1PhnaRyqyRTWEEfT9gKX95nquNDo4DcroBfT7xPbHl%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500|title=ဆက်စ်ရတ်ကောန်ကြေတ် ထပ်ပိ|publisher=Open Publishing |date=2022-05-31 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၀၂၊ ၀၅၊ ၂၀၂၂
|စဝ်ရတ် ကောန်ကြေတ် ထပ်ပိ &lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid02TVNeudKYUS8QrhrM3QvJzF7jUaYFB4TQ3w5q2YmUjkCifYCnTFm5dJiVJnfLUP14l%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500|title=စဝ်ရတ်ကောန်ကြေတ် ထပ်ပိ|publisher=Open Publishing |date=2022-05-02 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၀၁၊ ၀၅၊ ၂၀၂၂
|စဝ်ရတ် ကောန်ကြေတ် ထပ်ပိ &lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid02BBWF15vQ2SSxtByfwVNsRZiE5nbMwV2k3pwhQtfnCnkhnRti8MMzq8DWof9CdDvAl%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500|title=စဝ်ရတ်ကောန်ကြေတ် ထပ်ပိ|publisher=Open Publishing |date=2022-05-01 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၃၀၊ ၀၄၊ ၂၀၂၂
|ဆဝ်မ္ၚုဟ်ဂေတ်ကွာန် သွက်ဂွံ ညးဍုင်ကွာန် ဂွံကၠုင်ဗိုင် ကမၠောန်စဝ်ကောန်ကြေတ် တ္ၚဲယး&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.facebook.com/plugins/video.phpheight=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F114638897033930%2Fvideos%2F540864170900730%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=ဆဝ်မ္ၚုဟ်ဂေတ်ကွာန်|publisher=Open Publishing |date=2022-04-30 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၁၁၊ ၀၄၊ ၂၀၂၂
|ကၠောန်ကရံက်ရတ် ထပ်ပိ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid025SrLQzdz3uzuMR7WRyHUqhNyofqgTs4N9m44z6zfnnHYSjuaJv2hyw2u7E4VMePNl%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500|title=ရတ်ထပ်ပိ|publisher=Open Publishing |date=2022-04-11 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၂၄၊ ၀၃၊ ၂၀၂၂
|စဝ်ကောန်ကြေတ် ထပ်ၜါ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F114638897033930%2Fvideos%2F1246571259200656%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=စဝ်ကောန်ကြေတ်ထပ်ၜါ|publisher=Open Publishing |date=2022-03-24 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၁၃၊ ၀၃၊ ၂၀၂၂
|ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန် စတမ်နူ ဂိတုမာ် ၁၀ စွေက် စဵုကဵု ဖဝ်ရဂိုန် ၁၁ မမံက် ကလိဂွံသြန် ၂၂,၄၉၁,၃၀၀ ဒကေဝ်&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.phphref=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid02C5pKNASSiUpHgcJi1q1LL5V4kwo3GkHHFZPcy2WLxVEyBqwtG5CNdVkfwXaEEs8Kl%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500 |title=ဒုင်ဒါန်ဂေတ်ကွာန် |publisher=Open Publishing |date=2022-03-13 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၀၇၊ ၀၂၊ ၂၀၂၂
|စဝ်ကောန်ကြေဝ် ထပ်မွဲ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=314&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F114638897033930%2Fvideos%2F1273490203179740%2F&amp;show_text=false&amp;width=560&amp;t=0|title=စဝ်ထပ်မွဲ|publisher=Open Publishing |date=2022-02-07 |website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၂၄၊ ၀၁၊ ၂၀၂၂
|ဆက် စဝ်ရတ် ထပ်မွဲ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F114638897033930%2Fvideos%2F1873504663038886%2F&amp;show_text=false&amp;width=267&amp;t=0|title=စဝ်ရတ်ထပ်မွဲ|publisher=Open Publishing |date=2022-01-24|website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၂၆၊ ၁၂၊ ၂၀၂၁
|စဝ်ရတ် ထပ်မွဲ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid0JyRBxBZ4tcW7BQ2XJS8UYYPEkT5GYmG75KkdbJARx76VBnzdg6x4Y7w2PBtiTwjXl%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500|title=စဝ်ရတ်ထပ်မွဲ|publisher=Open Publishing |date=2021-12-26|website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt;
|-
|၁၈၊ ၁၁၊ ၂၀၂၁
|ပစူဂတာမုက်တၟိ ပရူကမၠောန်သြိုင်ခၞံ ဘာကောန်ဂကူမည် တန်သၠုင်&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fpermalink.php%3Fstory_fbid%3Dpfbid0H9V2dbTgNQ5zshC2oe8ViAXZXfwKqizQPffDxoW9k7khCMLJbDt995Rn5x3xoeoxl%26id%3D114638897033930&amp;show_text=true&amp;width=500|title=ပစူဂတာမုက်တၟိ|publisher=Open Publishing |date=2021-1၁-18|website=Chem ဂကောံသိုင်ခၞံဘာကောန်ဂကူမည် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာ Facebook |access-date=2022-08-31}}&lt;/ref&gt; 
|-
|၂၉၊ ၁၁၊ ၂၀၂၀
|အခိင်နူဂယးဂှ် ပသကိုပ်သက ကုပဓါနနာယက ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ မှာထေရ်ပါလိတ ဘာဓါတ်ကျာ် (ပ္ဍဲသဘင်ဂှ် အလဵုဇကု မှာထေရ်ပါလိတ တိုန်စိုပ်ဟွံမာန် ဟိုတ်နူပရေင်ထတ်ယုက်) တုဲ ခမဳသင် ကေုာံ ညးဍုင်ကွာန် ဍုင်ကၟာဝက်ရးဇြာဂမၠိုင် ကၠောန်သဘင်ဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက်ဘာရ။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://m.facebook.com/men3.tv/posts/2193490937460928|title=ဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက် ဘာကောန်ဂကူမန် ပ္ဍဲဍုင်ကၟာဝက် |publisher=Open Publishing |date=2020-11-29 |website=Men3 News |access-date=2020-12-05}}&lt;/ref&gt;
|-
|၂၄၊ ၁၁၊ ၂၀၂၀
|ၜံက်ခါဲ ဒၞာဲဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက် သွက်ဂွံသြိုင်ဘာ
|-
|၂၂၊ ၁၁၊ ၂၀၂၀
|ညးဍုင်ကွာန်တအ် အာဖဍိုက်တၟအ် နူဂြိုပ် သွက်ဂွံသြိုင်ဘာ
|-
|}

== နိဿဲ ==
{{reflist}}
{{Organisation}}
{{ဘာကောန်ဂကူမန်}}

[[Category:BEHM]]
[[Category:ဂကောံ]]
[[Category:ပရေင်မၞိဟ်]]</text>
      <sha1>19x1y27cicrb4my6u2dpw1hwtsvrkr8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မုဟ်ဂနိင်၊ ကျာ်စေတဳ ရးဗဂေါ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3357</id>
    <revision>
      <id>54926</id>
      <parentid>34827</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:48:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54926</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11527" sha1="8vh2z1fmnwplgco9wc2rju6y8f9rw4m" xml:space="preserve">{{Infobox religious building
| name = ကျာ်မုဟ်ဂနိင်
| native_name = ကျိုက်မုဂနိန်
| image = Kyaik Mukhanein Pagoda 2.jpg
| image_size = 250
| alt = 
| caption = 
| map_type = Myanmar
| map_size = 250
| map_alt = 
| map_caption = 
| location =
| coordinates = {{coord|17.06157|96.51277|format=dms|region:MM|display=inline,title}}
| religious_affiliation = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]
| sect = ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ
| deity = ကွာန်မိုးဂနိမ်း
| municipality = ကဝ
| region = ရးဗဂေါ
| country = ရးနိဂီုပံင်ကောံဗၟာ
| functional_status = active
| website = 
| founded_by = 
| year_completed = 
| spire_height = ၁၈၀ ပေ။
|elevation_ft = 
|elevation_m = 
}}
'''ကျာ်မုဟ်ဂနိင်''' ({{Lang-en|Mukhanein Pagoda or Moe Kanaine)}}, ({{Lang-my|ကျိုက်မုဂနိန်၊ မိုးဂနိမ်စေတီတော်}}, ဝွံ နွံပ္ဍဲ ကွာန်မုဟ်ဂနိင် (မိုးဂနိမ်းရွာ)၊ ပွိုင်ဍုင်ကဝ၊ ရးဗဂေါ။&lt;ref name=Min&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/min.nay.14/posts/3755010571185167 |title=ရောက်ရှိခဲ့သမျှ (၃) |last=Myat |first=Min Nay Linn |publisher=Open Publishing |date=December 13, 2020 |website=Min Nay Lin's Personal Facebook |access-date=December 25, 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.moi.gov.mm/local-info/3068 |title=ပဲခူးခရိုင်၊ ကဝမြို့နယ်၏ ဒေသဆိုင်ရာအချက်အလက် |last=Doe |first=John |publisher=Open Publishing |date=September, 2019 |website=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန |access-date=December 25, 2020}}&lt;/ref&gt; အတိုင်ဝင်ကျာ်မ္ဂး ကျာ်စေတဳဝွံ ညးသၠိုင်လဝ် ဓါတ်သော်မွဲတၞုင်။ သၞာံ ၁၉၉၈ ဂိတုမေ ၁၀ (၁၃၆၀ ဂိတုပသာ်ပေင်) တ္ၚဲဗုဒ္ဓဝါဂှ် ကလေင်လဟဵုလဝ် အလန်ပထမ၊ သမၠုင်ကျာ် နွံ ၁၈၀ ပေ။ 

==ဒတန်==
ကျာ်မုဟ်ဂနိင်ဂှ် နွံပ္ဍဲ ကွာန်မုဟ်ဂနိင် (မိုးဂနိမ်း)။ နူကဵု ဒဒန်လဒေါဝ်ဍုင်ကဝ (ရးဗဂေါ) အာလပါ်ဗၟံက် ဂၠံင်ကဝ-ဖလေး-အုန်းနှဲ ၂.၂၄ တိုင် (၄.၆၈ ကဳလဝ်မဳတာ) စိုပ်ဂၠံင်ပန်သွာင်၊ ၚံက်စှ်ေလပါ်သၠုင်ကျာ (လပါ်တဲပုင်) ၜက်ကွာန် ပေါက်ကုန်းကြီး၊ ဂွံ ၂.၇၇ တိုင် (၄.၄၆ ကဳလဝ်မဳတာ) မ္ဂး စိုပ်ကျာ်မုဟ်ဂနိင်ရ။ ကျာ်မုဟ်ဂနိင်ဂှ် နွံဒၟံင် လတူကုန်ဂမောဝ် (ကုန်းဂမူ)။&lt;ref name=Min /&gt;{{coord|17.06157|96.51277}}

==ဝင်==
အတိုင်ဝင်ကျာ်မ္ဂး ပ္ဍဲမဟာသက္ကရာဇ် ၁၁၀ အခိင်သၟိင်ဨကရာဇ်မန် တိဿဓမ္မသဳဟရာဇာ (သၟိင်မဟာသဳရိမာသောက) မပကင်ရင်ဍုင်သဓီုဂှ် မှာထေရ်ဂဝံပတိ နိမန်နင် တၠဳပိုန်မနွံကျာ်တြဲတုဲ ကျာ်တြဲ ကေုာံ အရှန် ၅၀၀ စိုပ်ကၠုင်ဍုင်မန်ရ။ ရသိတြဲဇကု သီုကဵု ရသိမပဒတဴ ပ္ဍဲမုဟ်ဂနိင်တဍဲ ပြာပ်အာ ဇရေင်ကျာ်တြဲတုဲ အာတ်မိက် ဗုဒ္ဓပူဇနိယဝတ္ထု၊ ကျာ်ဒုင်ကဵု ဓါတ်သော် ညးမွဲမွဲတၞုင်တုဲ ရသိတအ် ကလေင်စဴဌာန်ဒမံင်ဇကုရ။ ကာလရသိဂှ် ကလေင်စိုပ် ဇရေင်ဒမံင်ဇကုတုဲ သွက်ရသိမပဒတဴ ကရောမ်ဇကုလေဝ် ဂွံပူဇဴဓါတ်သော်ကျာ်ကီုတုဲ ပအဓိဋ္ဌာန်တုဲ ဓါတ်သော်ဂှ် ဒှ်အာ ပိတၞုင်တုဲ ရသိသကအ်ရဲဇကုလေဝ် ကလိဂွံညးမွဲမွဲတၞုင်တုဲ ညးတအ် ပ္တန်လဝ် [[ကျာ်မကဴ]] (ကျိုက်မတ်ကော်)၊ [[ကျာ်သဳရိဓမ္မသောက်|ကျာ်သဳရိဓမ္မသောက်]]၊ ကေုာံ ကျာ်မုဟ်ဂနိင်ဝွံရ။&lt;ref name=Moninscript /&gt;&lt;ref name=&quot;ကျိုက်မတ်ကော်&quot;&gt;{{cite book|title= ဆံတော်ရှင်ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော်မြတ်ကြီး|author= ဦးစေတနာ|publisher= |location= |date= |pages=}}&lt;/ref&gt; ဗွဲကြဴ ဒၞာဲဂှ် မၞိဟ်မဂွံတီ ဟွံမဲဟေင်၊ အခိင်ကာလ သောဏထေရ် ဥတ္တရထေရ် မကၠုင်ပတန်သာသၞာ ပ္ဍဲဍုင်သဓီုဂှ် ဒၞာဲဒတန် စေတဳဓါတ်သော်တြဴတၞုင်တအ်ဂှ် ညးကလေင်ဗၟံက်ထ္ၜးကဵုပၠန်တုဲ&lt;ref name=Moninscript/&gt; ညးကလေင်လဟဵုပတိုန် ကျာ်စေတဳမုဟ်ဂနိင်ဝွံရ။ စတမ်နူဂှ်တုဲ သၟိင်အဆက်ဆက် ပလေဝ်လဟဵုကၠုင်ကီုလေဝ် ဗွဲကြဴ ဟိုတ်နူဘဲဒဏ်ကသဳတိ၊ ဘဲဒဏ်ဗြဲကျာတုဲ စေတဳဝွံလီုလာ်အာပၠန်ရ။

===လဟဵုအလန်ခေတ်လက္ကရဴ===
ဘဒ္ဒန္တသုန္ဒရ နွံပိုန် ဘာမၞိက် (ပတ္တမြားကျောင်း)၊ ကွာန်ကျောက်ဆောင်၊ ဍုင်ဗဂေါဂှ် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၉၉၈ ဂိတုမေ ၁၀ (၁၃၆၀ ဂိတုပသာ်ပေင်) ဂှ် ကလေင်လဟဵုပတိုန် ကျာ်စေတဳဝွံတုဲ ပ္တိုန်ပြာသာဒ်တၟိ။ ကြဴနူဂှ်ပၠန် နွံပိုန်ဘာမၞိက်ဂှ် ဒုင်ကေတ်သြဝါဒ ဘဒ္ဒန္တသုမန နွံပိုန် ဘာဇြဲ၊ ဍုင်ကဝ ညးမဒှ် သၟိင်သင်ကၟိန်ဍုင် မကလိဂွံ မဟိမု အဂ္ဂမဟာသဒ္ဓမ္မဇောတိကဓဇ၊ ဘဒန္ဒန္တတေဇောဘာသာ နွံပိုန် ဘာမုဟ်ဂနိင်၊ ဘဒ္ဒန္တကေသရ နွံပိုန် ဘာခနာအရှေ့ ကေုာံ မဒုင်ကေတ် ကသပ်လညာတ် နူကဵု ဘဒ္ဒန္တဝါယာမသာရ ညးမဒှ်သကိုပ်အစာလိက် အဘိဓရ် ကေုာံ ယေန်သၞာင်ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ကုန်ဂၠးကဝ်လၜိုဟ် (ကမ္ဘာအေးကုန်းမြေ) ဍုင်လ္ဂုင်တုဲ ကလေင်လဟဵုပလေဝ် နာနာသာ် ကျာ်မုဟ်ဂနာင်ဝွံ အလန်ဒုတိယ မွဲအလန်ပၠန်ဂှ် 

* သၞာံ ၂၀၀၅ ဂျောန် ၁၄၊ (၁၃၆၇ ဇှ်ေ ၈ မမံက်) တ္ၚဲအၚာ ကၠောန်သဘင် ဖျေဟ်ရိုဟ်ကၞက်၊ 
* သၞာံ ၂၀၀၇ မာတ် ၄ (၁၃၆၈ ဖဝ်ရဂိုန်ပေင်) တ္ၚဲအဒိုက်ဂှ် ကၠောန်သဘင် သလိုင်ဓါတ်၊
* သၞာံ ၂၀၀၇၊ ဨပြဳ ၃၀ (၁၃၆၉ ပသာ်ပေင်) တ္ၚဲဗုဒ္ဓဝါဂှ် ပ္တိုန်ပြာသာဒ်ကျာ် (က္ဍိုင်ကျာ်)တၟိရ။&lt;ref&gt;လိက်တၟအ် စၟတ်သမ္တီပလေဝ်ကျာ်၊ ၃၀၊ ၀၄၊ ၂၀၀၇&lt;/ref&gt;

==ယၟု==
ယၟု &quot;ကျာ်မုဟ်ဂနိင်&quot; ဝွံ ဒှ်ယၟုမန် မုဟ် မဂွံအဓိပ္ပါယ် တၞုင်၊ ကၞောတ်၊ ဂနိင် ဂှ် ဂွံအဓိပ္ပါယ် ဂြိုပ် မဂွံအဓိပ္ပါယ် ကျာ်မနွံဇရေင်တၞုင်မုဟ်ဂြိုပ်။ ယၟုမ္ဂး မုဟ်ဂနိင်ဂှ် ဂွံဆဵုကေတ် ပ္ဍဲလိက်တၟအ် ကျာ်ဓမ္မသိုက်၊ &quot;မဟ်ဂၞိင်&quot;&lt;ref name=Moninscript&gt;{{cite book|title=မွန်ကျောက်စာပေါင်းချုပ်|author= ဦးချစ်သိန်|publisher=ပြည်ထောင်စုယဥ်ကျေးမှုဌာန |location= |date=၁၉၆၅ |pages=၁၈၂ -၁၈၄ }}&lt;/ref&gt; အခိင်လၟုဟ် ကွာန်ဂှ် ဒှ်ကွာန်ဗၟာ၊ ကွာန်ကရေင်ကီုလေဝ် ဟိုတ်မဒှ် ကွာန်မန်တြေံတုဲ ယၟုကျာ် ယၟုကွာန်ညးတအ် သှ်ေၜက်ဒၟံင် အတိုင်ဗီုတြေံဂှ်ဖိုဟ်ရ။

==ဗီုရုပ်ဂမၠိုင်==
&lt;gallery&gt;
Kyaik-mukhanein Pagoda gate.jpg|မုက်ဂၠံင်တၞိန်ကျာ် (ဗီုရုပ် မင်းနေလင်းမြတ်)
Kyaik Mukhanein Pagoda Inscription.jpg|လိက်တၟအ်စၟတ်သမ္တီပလေဝ်ကျာ် ခေတ်တၟိ (ဗီုရုပ် မင်းနေလင်းမြတ်)
Kyaik Mukhanein Pagoda.jpg|ကျာ်မုဟ်ဂနိင် (ဗီုရုပ် မင်းနေလင်းမြတ်)
Kyaik Mukhanein Pagoda 2.jpg|ကျာ်မုဟ်ဂနိင် (ဗီုရုပ် မင်းနေလင်းမြတ်)
Kyaik Mukhanein Pagoda view.jpg|ကျာ်မုဟ်ဂနိင် ဗဗဵု နူဇမ္ၚောဲ (ဗီုရုပ် မင်းနေလင်းမြတ်)
Kyaik Mukhanein Pagoda from gate.jpg|ကျာ်မုဟ်ဂနိင် နူမ္ၚး (ဗီုရုပ် မင်းနေလင်းမြတ်)
&lt;/gallery&gt;

==နိဿဲ==

[[Category:ကျာ်]]
[[Category:BEHM]]
[[ကဏ္ဍ:ကျာ်စေတဳဒေသပွိုင်ဍုၚ်ဗဂေါ]]</text>
      <sha1>8vh2z1fmnwplgco9wc2rju6y8f9rw4m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ပဏဳတဟံသာ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3417</id>
    <revision>
      <id>54928</id>
      <parentid>30424</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:49:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54928</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15338" sha1="hnlbcphr39cm35sekhc28o70mi9zoht" xml:space="preserve">{{Infobox Award
| name = ပဏဳတဟံသာ &lt;br&gt;Paṇītahaṁsā
| image = Panitahamsa award.jpg
| alt = တဆိပ်ကြာ အလန်ကိုပ်ကၠာအိုတ်
| description = လာပ်မဇိုန်နှင်ကဵု ကုညးမကၠောန်ဒတုဲဖိုလ် ကောန်မၞိဟ်။ 
| sponsor = 
* ဂကောံမန်နာနာ
| country = 
| date = စနူသၞာံ ၂၀၂၀
| reward = 
| holder_label = 
| holder = [[အံင်နာင်ဥူ၊ နာဲ|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ]]
| website = 
}}

'''ပဏဳတဟံသာ''' ({{Lang-en|Paṇītahaṁsā}}) ဝွံ ဒှ်တဆိပ်ကြာ ဂကောံမန်နာနာတအ် မပံင်ကောံတုဲ မဇိုန် ကုညးမရေင်တၠုင်ဒတုဲဖိုလ် ဗွဲတၟေင် သွက်ညးဍုင်ကွာန်(မန်)၊ မဍိုက်ပေင်တဴကဵု အသဝ်ဂုဏ်။ တဆိပ်ကြာဝွံ လညာတ်နူတမ် ကၠုင်နူ ကောန်ဂကူမန် မပဒတဴ ပ္ဍဲသေတ်တနဳ၊ ရးနိဂီုအဝ်သတြေလျ။ နူဂှ်မွဲကဆံင် ဂကောံမန် ဍုင်နာနာ ချပ်ဂၞန်ရေင်သကအ်တုဲ အလန်ကိုပ်ကၠာအိုတ် နကဵု ဂကောံဘာမန်သေတ်တနဳ (ရးနိဂီုအဝ်သတြေလျ) [[ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ|ဂကောံမန်ကိုဝ်ရဳယျာ]]၊ ဂကောံမန်ဍုင်ဂျပါန်၊ ရာမညရဋ္ဌဗဟုသုတ၊ တရဴအအာ၊ ဂကောံမန်ပံင်ကောံအလုံဍုင်ဖူကေတ်၊ ဂကောံမန်ဍုင်အမေရိကာန်၊ ဂကောံဂဳတပံင်ကောံတအ် ပံင်ကောံတုဲ အပ်ပြာပ်တဆိပ်ကြာ ပဏဳတဟံသာ အလန်ကိုပ်ကၠာအိုတ် ပ္ဍဲကဵု ၂၆ ဒဳဇြေမ်ဗါ ၂၀၂၀ ကုအမာတ်စၠတ်ထဝ်တွဵုရးဍုင်မန် ကေုာံ ညးမရေင်တၠုင်ဒတုဲဖိုလ်ညးဍုင်ကွာန် လပါ်နာနာ [[အံၚ်နာၚ်ဥူ၊ နာဲ|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ]]။&lt;ref name=AA&gt;{{cite web
 |url=https://www.facebook.com/www.aar.mon/posts/1544089752455343
 |title=ဗီုသဘင်ပတိုန်စရာဲ အပ်ပြာပ်တဆိပ်ကြာ &quot;ပဏဳတဟံသာ&quot; ဂွံကတဵုဒှ်ကၠုင်
 |last=ဂကောံ
 |first=ကၠောန်ဗဒှ်သဘင်ပတိုန်စရာဲ
 |date=December 26, 2020
 |website= အ အာ Facebook Page
 |publisher= Open
 |access-date= December 27, 2020
 |quote=ဟိုတ်နူယဲကပ်ဂဝ်ဗေတ်တုဲ အသောအဟာန်ဍောတ်တ် မၞိဟ်အောန်န် အစဳဇန်ဇၞော်ဇၞော် ကၠောန်ဗဒှ်အာရောၚ် 
ပ္ဍဲအစဳဇန်ပတိုန်ဂုဏ်စရာဲ ဒံက်တာအံၚ်နာၚ်ဥူ နကဵုတဆိပ်ကြာ ပဏဳတဟံသာဝွံ ကောန်ဂကူမန်ပိုယ်တံ နူကဵုလ္တူလပှ်ကျာ Zoom လေဝ် တိုန်စိုပ်အသေအဟာန်ဂွံမံၚ်ရောင် မ္ဒးဘိက်ပၟိၚ်ဏာရအဴ}}&lt;/ref&gt;

==ယၟု==
&quot;ပဏဳတဟံသာ&quot; ဂှ် ဒှ်မအရေဝ်ဝေါဟာရပါဠိ &quot;ပဏဳတ&quot; မဂွံအဓိပ္ပါယ် &quot;ပရဲ&quot;၊ &quot;ဟံသာ&quot; ၜိုပ် (ဝါ) နဒဒှ် ဥပစာလင်္ကာ ဂကူမန် တုဲ &quot;ပဏဳတဟံသာ&quot; မဂွံအဓိပ္ပါယ် &quot;ၜိုပ်ပရဲ (ဝါ) ဂကူမန်ပရဲ&quot;။ ယၟုဝွံ တၠဂုဏ်အ္စာသဳလာစာရ (တၠဂုဏ်အ္စာမှေအ်)ဂှ် ဒှ်မၞိဟ် မခုတ်ကဵုလဝ်ရ။&lt;ref name=AA /&gt;

==ကိုပ်ကၠာအိုတ် ၂၀၂၀==
နကဵုဂကောံပတိုန်စရာဲတအ် ရံင်ကဵု ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ မဂွံရုဲစှ် နဒဒှ် မၞိဟ်စၞးစၠတ်ထဝ်တွဵုရးမန် ပိအဆက်၊ နူကဵု စၠတ်ထဝ် တွဵုရးဍုင်မန် မကတဵုဒှ် အလန်ကိုပ်ကၠာအိုတ် ၜိုန်ရ ခေတ်၊ အကာဲအရာပြံင်လှာဲကီုလေဝ် ဂွံဆက်ဒုင်ရုဲစှ်ဒၟံင်အဆက်ဆက်ကီု၊ တုဲပၠန် ကမၠောန်ဒတုဲဖိုလ် ညးဍုင်ကွာန် သွက်ဂကူမန်၊ သွက်ညးဍုင်ကွာန်ဒေသမန်တအ် ဗွဲမဍိုက်ပေင်တဴ ကုသတ္တိ ဗျတ္တိ ကေုာံ ဝဳရိယဂှ် ကၠောန်ကၠုင်ဒၟံင် ဟွံကဵုပိုတ်သကုတ်ကီုတုဲ ရုဲစှ် ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူတုဲ အပ်ပြာပ်ကဵု တဆိပ်ကြာ ပဏဳတဟံသာ ပ္ဍဲကဵု ၂၆ ဒဳဇြေမ််ဗါ ၂၀၂၀။ အသေအဟာန်ဂှ် ကၠောန်ဗဒှ် ပ္ဍဲကဵု ရာမညရဋ္ဌဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်၊ ဂၠံင်မိစဴဗု၊ အရာပ်မျာင်သာယာ၊ ဍုင်မတ်မလီု၊ ဟိုတ်နူမဒှ်အခိင်ကပ်ယဲကဝ်ဝိဒ်-၁၉ တုဲ ဘိက်နိမန်လဝ် ပုရိသာဒ်ဆညိညဓဝ်ဟေင်ရ။&lt;ref name=AA /&gt;

===ဗီုရုပ်ဂမၠိုင်===
&lt;gallery&gt;
Panitahamsa award.jpg|တဆိပ်ကြာ ပဏဳတဟံသာ သွက် ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa speech.jpg|ဘဒ္ဒန္တကေတုမာလာ နွံပိုန်ဘာကအ်ပလိုင် ဥက္ကဋ္ဌ ဂကောံဗတောန်လိက်ပတ်မန် ကေုာံ ယေန်သၞာင်ဗုဒ္ဓဘာသာ အလုံဒေသရးမန် မြော်ဂလာန် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa attenders .jpg|ညးမတိုန်စိုပ် သဘင်ကၞာ အပ်ပြာပ်တဆိပ်ကြာ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Nai Hongsar holding speech.jpg|နာဲဟံသာ ဥက္ကဋ္ဌဇၞော် ဗော်ဍုင်မန်တၟိ မဟီုဂလာန် ပ္ဍဲသဘင်ကၞာ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Nai Hongsar holding speech2.jpg|နာဲဟံသာ ဥက္ကဋ္ဌဇၞော် ဗော်ဍုင်မန်တၟိ မဟီုဂလာန် ပ္ဍဲသဘင်ကၞာ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Hein Paing Thu Chit.jpg|နာဲဟိန်းပိုင်းထူးချစ် ကေုာံ ညးမတိုန်စိုပ်သဘင်ကၞာ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Nai Banya Kim holding speech.jpg|သဘာပတိဇၞော် နာဲဗညာကေန် နူအဝ်သတေလျာ မြော်ဂလာန် နူကဵု အဝ်သတြေလျ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Dr. Banya Aung Moe holding speech.jpg|ဒံက်တာဗညာအံင်မဵု အမာတ်စၠတ်ထဝ် မြော်ဂလာန် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa receiving award.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ မဒုင်ကေတ် တဆိပ််ကြာ ပဏဳတဟံသာ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Dr. Aung Naing Oo and his family .jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ ကေုာံ ဂကောံသ္ၚိကၟိန်ညး (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa receiving from Korea .jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ ဒုင်ကေတ် သြန်လာပ် နူဂကောံမန်ကိုဝ်ရိယျာ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa receiving from USA.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ ဒုင်ကေတ် သြန်လာပ် နူဂကောံမန်ပံင်ကောံကၟိန်ဍုင်အမေရိကာန် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa receiving from Nai Hongsar.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ ဒုင်ကေတ် သြန်လာပ် နူဗော်ဍုင်မန်တၟိ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa receiving from presiding monk.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ ဒုင်ကေတ် သြန်လာပ် နူကျာ်ဇၞော်ဘာကအ်ပလိုင် ဘဒ္ဒန္တကေတုမာလာ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Dr. Aung Naing Oo holding speech.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ မဟီုဂလာန် တင်ဂုန် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Nai Hongsar Dr Aung Naing Oo and Dr Banya Aung Moe.jpg|နာဲဟံသာ ဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ၊ ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ၊ ဒံက်တာဗညာအံင်မဵု  (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Nai Hongsar Dr Aung Naing Oo and Dr Banya Aung Moe and others.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ ကေုာံ ညးမတိုန်စိုပ်ဂမၠိုင်  (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Nai Hongsar Dr Aung Naing Oo and others.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ ကေုာံ ညးမတိုန်စိုပ်ဂမၠိုင် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
Panitahamsa Dr Aung Naing Oo and Mon musicians.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ ကေုာံ သၟာဂဳတမန်ဂမၠိုင် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ တၠဂုန်အစာသဳလာစာရ ဟီုဂလာန်.jpg|တၠဂုဏ်အစာသဳလာစာရ (တၠဂုန်အစာမှေအ်) ဟီုပသောင်ကလး ဟိုတ်မကဵုတဆိပ်ကြာ ကုဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ ဥက္ကဋ္ဌရာမညနိကာယဓမ္မာစရိယ .jpg|ကျာ်ဇၞော်အ္စာဝဏ္ဏ ကွာန်အၜဝ် ဥက္ကဋ္ဌရာမညနိကာယ ဓမ္မာစရိယ အလုံဒေသရးမန် ဟီုမြော်ဂလာန် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ ပူရိသာဒ်နကဵုဇြောမ်.jpg|သွက်ညးမနွံသ္ၚောဲသ္ၚောဲ ကေုာံ ဟိုတ်နူကပ်ယဲတုဲ တိုန်စိုပ်မၞိဟ်ဂၠိုင်င်ဟွံဂွံတုဲ တိုန်စိုပ် နကဵု Zoom (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ ဘဒ္ဒန္တပါလရာမည.jpg|ဘဒ္ဒန္တပါလရာမည ပါမောက္ခဇၞော် ရာမညရဋ္ဌဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ် မဟီုမြော်ဂလာန် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ) 
ပဏဳတဟံသာ ပတိုန်စရာဲနကဵုဒွက်.jpg|သၟာဂဳတဂမၠိုင် ပတိုန်စရာဲ ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ နကဵုဒွက် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ သြန်လာပ် နူဂျပေန်.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ ဒုင်ကေတ် သြန်လာပ် နူဂကောံမန်ဂျပေန် နကဵု တၠဂုန်အစာသဳလာစာရ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ သြန်လာပ် နူဂျပါန်၂.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ မဒုင်ကေတ် သြန်လာပ် နူကဵု ဂကောံမန်ဂျပါန် နကဵု တၠဂုန်အစာသဳလာစာရ (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ သြန်လာပ် နူကဵု ဂကောံမန်ပံင်ကောံအလုံဍုင်ဖူကေတ်.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ မဒုင်ကေတ် သြန်လာပ် ကေုာံ တၟာဲတဲ နူကဵု ဂကောံမန်ပံင်ကောံ အလုံဍုင်ဖူကေတ် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ သြန်လာပ် နူကဵု ဂကောံဂဳတပံင်ကောံ.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ မဒုင်ကေတ် တၟာဲတဲ နူကဵု ဥက္ကဋ္ဌ ဂကောံဂဳတပံင်ကောံ နာဲအာဲမန် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ နာဲတၟးဖၠင်.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ မဒုင်ကေတ် တၟာဲတဲဗီုရုပ် နူကဵု နာဲတၟးဖၠင် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ မဒုင်ကေတ် သြန်လာပ် နူဂကောံမန် အလုံဍုင်အမေရိကာန်.jpg|ဒံက်တာအံင်နာင်ဥူ မဒုင်ကေတ် သြန်လာပ် နူကဵု ဂကောံမန် အလုံဍုင်အမေရိကာန် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
ပဏဳတဟံသာ ဥက္ကဋ္ဌ ဂကောံပံင်ကောံအမေရိကာန် နာဲသဳဟ.jpg|နာဲသဳဟ ဥက္ကဋ္ဌ ဂကောံမန်အလုံကၟိန်ဍုင်အမေရိကာန် ဟီုမြော်ဂလာန် (ဗီုရုပ် တရဴအအာ)
&lt;/gallery&gt;

==နိဿဲ==

[[Category:BEHM]]</text>
      <sha1>hnlbcphr39cm35sekhc28o70mi9zoht</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ထၜးဆန္ဒဍုင်ဗၟာ ၂၀၂၁</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3648</id>
    <revision>
      <id>54932</id>
      <parentid>47267</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:52:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54932</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="92278" sha1="e22soflcs0osoj65y994not0bveuwyi" xml:space="preserve">{{current|date=February 2021}}

{{Infobox civil conflict
| title       = 2021 Myanmar protests
| partof      = the [[Internal conflict in Myanmar|internal conflict and political crisis in Myanmar]]
| image       = {{Photomontage
| photo1a = 2021 Myanmar Protest in Hleden.jpg
| photo2a = Wigging to myanmar military.jpg
| photo2b = Three-finger salute.jpg
| photo3a = Human chain in myanmar 2021.jpg
| photo3b = Myanmar military is worse.jpg
| position = centre
| size = 280
| color = #F5F5F5
| border = 0
| color_border = white
| spacing = 3
| foot_montage =
}}
| caption          = ''Clockwise from top:'' {{hlist | 
&lt;!-- 1 --&gt;Thousands of protesters participate in an anti-military rally in [[Yangon]]. | 
&lt;!-- 2b --&gt;Protesters posing with the three-finger salute. | 
&lt;!-- 3b --&gt;Protesters in a vehicle with anti-military slogans |
&lt;!-- 3a --&gt;A group of protesters forming a human chain in Yangon's Kamayut Township | 
&lt;!-- 2a --&gt;A group of protesters denouncing Min Aung Hlaing, and waving the NLD flag }}
| date        = ၂ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ – ဆက်ဒှ်ဒၟံင်
| place       = ကၟိန်ဍုင်ဗၟာ
| coordinates = 
| causes      = [[ပၞာန်သီအဝဵု ဍုင်ဗၟာ ၂၀၂၁]]
| status      = ဆက်ဒှ်ဒၟံင်
| goals       = 
* ကလေင်သီကေတ် အဝဵုဍုင် နူကဵုဒပ်ပၞာန်။
* ဗလးကဵု [[ဒဝ်အံင်သာန်သုကျဳ]] ဝန်မျေအ် ကေုာံ သၟာပရေင်ဍုင်တၞဟ် 
* ပစၟတ်သမ္တီကဵု သွဟ်မာဲ ၂၀၂၀။ 
* ကလေင်ဒက်ပ္တန် အလဵုအသဳညးဍုင်ကွာန် 

| result      = 
* ညးထၜးဆန္ဒတအ် ဒးဒုင်ပဒေါအ် နကဵုဒြဟတ်
* ထပတ်အေန်တာနေတ်
| methods     = ထၜးဆန္ဒ၊ မဟွံစှ်ေကမၠောန်၊ ညးဍုင်ကွာန် ဟွံကလင်အမိင်
| side1             = Anti-government protestors
| side2             = {{flagicon image|Variant of the State seal of Myanmar (2011-2025).svg}} [[State Administration Council|Government of Myanmar]]&lt;br /&gt;{{flagicon image|Flag of the Myanmar Armed Forces.svg}} [[Tatmadaw]]
| leadfigures1 = No centralized leadership
| leadfigures2 = {{plainlist|
* {{flagicon image|Variant of the State seal of Myanmar (2011-2025).svg}} [[Min Aung Hlaing]]
* {{flagicon image|Flag of the Myanmar Armed Forces.svg}} [[Soe Win (general)|Soe Win]]
* {{flagicon image|Flag of the Myanmar Armed Forces.svg}} [[Myint Swe (born 1951)|Myint Swe]]
* {{flagicon image|Flag of the Myanmar Armed Forces.svg}} [[Mya Tun Oo]]
}}
| arrests     = 452+
| injuries    = 61+
| fatalities  = 1
}}

'''ထၜးဆန္ဒဍုင်ဗၟာ ၂၀၂၁''' ('''2021 Myanmar protests''') ဂှ် ဒှ်ညးဍုင်ကွာန် ကောန်ဍုင်ဗၟာ မထ္ၜးဆန္ဒ ဒစဵုဒစး [[ပၞာန်သီအဝဵု ဍုင်ဗၟာ ၂၀၂၁]] နကဵု ဂဥုပ်ဗိုလ်ပၞာန်ဗၟာ မင်းအောင်လှိုင် ပ္ဍဲကဵု ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁ သၞာံ ၂၀၂၁။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.usnews.com/news/world/articles/2021-02-03/anti-coup-protest-on-streets-of-myanmars-second-city|title=Anti-Coup Protest on Streets of Myanmar's Second City|agency=US News|date=February 3, 2021}}&lt;/ref&gt; ၜိုတ် ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၁၊ ၂၀၂၁ ဂှ် အဆက်အစပ်ဝွံတုဲ မၞိဟ်ၜိုတ် ၂၂၀ တၠ ဒးဒုင်ရပ်။&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{cite web|date=2021-02-07|title=Daily Briefing in Relation to the Military Coup|url=https://aappb.org/?p=13080|access-date=2021-02-08|website=aappb.org {{!}} Assistance Association for Political Prisoners}}&lt;/ref&gt; ထၜးဆန္ဒဂှ် စကၠောန်ဗဒှ် နကဵု နဲကဲၜိုဟ်သြိုဟ် သက္ကုပကီုပရာပ်&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-03|title=Myanmar adopts nonviolent approach to resist army coup|url=https://arab.news/w5msa|access-date=2021-02-07|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; မပ္တံကဵု နဲကဲ ညးဍုင်ကွာန် ဟွံကလင်အမိင် (civil disobedience)၊ ဟွံစှ်ေကမၠောန် (labour strikes)၊ ဟွံဆက်ဆောမ် ကုဒပ်ပၞာန် (a military boycott campaign၊ ကာမ်ပိန်ဇုက်ဖေဝ်ဗကေတ် (a red ribbon campaign)၊ တိတ်ထ္ၜးဆန္ဒ၊ ပစၞးသမ္တီ ကုအမာတ်မဇၞးမာဲတအ် ဒှ်တမ်ရ။ 
[[File:Free Daw Aung San Su Kyi.jpg|thumb|ညးထ္ၜးဆန္ဒ ပ္ဍဲဍုင်လ္ဂုင် မရပ်လဝ် &quot;Free Daw Aung San Suu Kyi (ဗလးကဵု ဒဝ်အံင်သာန်သုကျဳ&quot; ပ္ဍဲ ၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁။]]
အသာ်ဗကေတ်ဂှ် ဒှ်အရာမပစၞး ကုဗော်အေန်အေဝ်ဒဳ (NLD) မဒှ်ဗော်ဒဝ်အံင်သာန်သုကျဳတုဲ မၞိဟ်ထၜးဆန္ဒတအ် စကာယာတ်ဗကေတ်ဗွဲဂမၠိုင်ရ။&lt;ref&gt;{{cite web|last=CNN|first=Carly Walsh and Akanksha Sharma|title=Protests break out in Myanmar in defiance of military coup|url=https://www.cnn.com/2021/02/06/asia/protests-myanmar-military-coup-intl-hnk/index.html|access-date=2021-02-07|website=cnn.com}}&lt;/ref&gt; တုဲပၠန် ဒွက်ဗၟာ (ကမ္ဘာမကျေဘူး) မဒှ်ဒွက် မစကာလဝ် ပ္ဍဲအခိင်ထၜးဆန္ဒ ၁၉၈၈ တေအ်ဂှ် နဒဒှ် ဒွက်ချဳဓရာင် ပရေင်ဍုင်ကွာန် ပ္ဍဲကဵုထၜးဆန္ဒဏီဂှ် စကာလဝ် ဗွဲမဂၠိုင်ရ။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-06|title=Myanmar restaurant in Bangkok promotes anti-coup activity|url=https://apnews.com/article/aung-san-suu-kyi-myanmar-coronavirus-pandemic-bangkok-thailand-a3759daec75ab8d6104c7e86becc07c2|access-date=2021-02-08|website=AP NEWS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-04|title=Resistance to coup grows despite Myanmar's block of Facebook|url=https://apnews.com/article/myanmar-blocks-facebook-08ce7dd971655e839d6a81e7391d9e4f|access-date=2021-02-08|website=AP NEWS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:23&quot;&gt;{{cite web|date=2018-08-09|title=Songwriter Who Provided &quot;Theme Song&quot; to 8888 Uprising Finally Honored|url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/songwriter-provided-theme-song-8888-uprising-finally-honored.html|access-date=2021-02-04|magazine=The Irrawaddy}}&lt;/ref&gt; ပတိုန်လပုဟ်တဲလဒေါဝ်ပိဂှ်လေဝ် နဒဒှ်သင်္ကေတ ထၜးဆန္ဒဂှ် စကာကၠုင်ရ။&lt;ref&gt;{{cite web|author1=|first=|author2=|date=Feb 5, 2021|title=Myanmar blocks Facebook as resistance grows to military coup|url=https://www.abc.net.au/news/2021-02-05/myanmar-blocks-facebook-as-resistance-grows-to-military-coup/13124148|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=5 February 2021|website=|publisher=ABC News (Australia)}}&lt;/ref&gt; 
ထၜးဆန္ဒဂှ် ဗွဲကိုပ်ကၠာ စကတဵုဒှ် သွက်ဂွံဗလးကဵု ဒဝ်အံင်သာန်သုကျဳ ကေုာံ သမ္မတ ဦးဝေန်မျေအ် ကေုာံ ညံင်ဂွံပဒတန် သွဟ်မာဲ အတိုင်ကမ္မရှေန်မာဲ မလလောင်တြးလဝ်ကီုလေဝ် ဗွဲကြဴ နကဵုကွးဘာတက္ကသိုလ်တအ်ဂှ် ဗၟံက်ကၠုင်ရုပ်ရဴ ဗတိုက်သရိုဟ် တၠအဝဵုပၞာန်တုဲ ညံင်ဍုင် ဂွံဒှ် ဍုင်ဒဳမဝ်ကရေသဳဇေတ်တ်ရ။ နကဵုကောန်ဍုင်အရင် မပ္တံကဵု မန်၊ ကရေင်၊ ပအိုအ်တအ်ဂှ် ချဳဓရာင်ကၠုင် သွက်ဂွံဗတိုက်သရိုဟ် တၠအဝဵုသီုဖအိုတ်၊ ပလီုသဇိုင်သၞောဝ် ၂၀၀၈၊ ညံင်ဂွံဒက်ပ္တန် သၞောတ်ဖေဝ်ဒရေဝ်ဒဳမဝ်ကရေသဳ မြဴသာ်ဝွံ အရာတၞဟ်ခြာ အကြာ ဂကောံမအာဂတပၠတရဴ ထၜးဆန္ဒတအ် နွံကၠုင်ရ။

== ဒဒှ်အတိက် ==
{{main|ပၞာန်သီအဝဵု ဍုင်ဗၟာ ၂၀၂၁}}

ပၞာန်ထိင်ထောအ်အဝဵုဍုင် စကတဵုဒှ် ပ္ဍဲအခိင်ဂယး ပ္ဍဲစၟတ်တ္ၚဲ ၁ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁၊ နကဵု ဒပ်ပၞာန်တအ် သီကေတ်အဝဵု နူကဵု ဗော်အေန်အေဝ်ဒဳ ညးမကလိဂွံဇမၞးမာဲ ပ္ဍဲသဘင်မာဲ ၂၀၂၀ တုဲ ဒက်ပ္တန် ကံင်သဳစၟိန်ပြမာန်ဍုင်။ နကဵု ပၞာန် လလောင်တြး အကာဲအရာကာတၟေင် ပွိုင်မွဲသၞာံတုဲ အဝဵုဍုင်သီုဖအိုတ်ဂှ် ပအပ်ကဵု သကိုပ် ကဍိုက်ကဍိုပ်ပရေင်စဵုဒၞာ(ဒပ်ပၞာန်) မင်းအောင်လှိုင်း။ လလောင်တြး အကာဲအရာကာတၟေင်ဂှ် ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲတ္ၚဲ ကိုပ်ကၠာ မဟွံဂွံစပံက်စၠတ်ထဝ်ကၟိန်ဍုင်ရ။&lt;ref&gt;{{cite web|last=|first=|date=1 February 2021|title=Myanmar military seizes power, detains elected leader Aung San Suu Kyi|url=https://news.trust.org/item/20210201014444-5u7cm|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210201053645/https://news.trust.org/item/20210201014444-5u7cm|archive-date=1 February 2021|access-date=1 February 2021|website=Thomson Reuters Foundation News|agency=Reuters|accessdate=12 February 2021|archivedate=1 February 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210201053645/https://news.trust.org/item/20210201014444-5u7cm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last=|first=|date=1 February 2021|editor=|title=Myanmar gov't declares 1-year state of emergency: President's Office|url=http://www.xinhuanet.com/english/2021-02/01/c_139712581.htm|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210201102057/http://www.xinhuanet.com/english/2021-02/01/c_139712581.htm|archive-date=1 February 2021|access-date=1 February 2021|website=|agency=Xinhua News Agency|accessdate=12 February 2021|archivedate=1 February 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210201102057/http://www.xinhuanet.com/english/2021-02/01/c_139712581.htm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Myanmar Leader Aung San Suu Kyi, Others Detained by Military|url=https://www.voanews.com/east-asia-pacific/myanmar-leader-aung-san-suu-kyi-others-detained-military|date=1 February 2021|website=voanews.com|publisher=VOA (Voice of America)|access-date=1 February 2021|archive-date=3 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210203131316/https://www.voanews.com/east-asia-pacific/myanmar-leader-aung-san-suu-kyi-others-detained-military|url-status=live}}&lt;/ref&gt;သမ္မတဍုင်ဗၟာ ဦးဝင်မြင့် ကေုာံ ညးမကဵုကသပ်ဍုင် ဒဝ်အံင်သာန်သုကျဳ ဒးဒုင်ကြိုင်၊ ကရောမ်ဂှ် ဝန်ဇၞော် ကေုာံ မၞိဟ်အဓိကတၞဟ်တအ်လေဝ် ဒးဒုင် ရပ်တၟာဂလိုင်ကီုရ။&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite news|last=Beech|first=Hannah|date=31 January 2021|title=Myanmar's Leader, Daw Aung San Suu Kyi, Is Detained Amid Coup|newspaper=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2021/01/31/world/asia/myanmar-coup-suu-kyi.html|access-date=31 January 2021|issn=0362-4331|archive-date=31 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210131235036/https://www.nytimes.com/2021/01/31/world/asia/myanmar-coup-suu-kyi.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Mahtani|first1=Shibani|author2=Kyaw Ye Lynn |title=Myanmar military seizes power in coup after detaining Aung San Suu Kyi|url=https://www.washingtonpost.com/world/asia_pacific/myanmar-aung-sun-suu-kyi-arrest/2021/01/31/c780ce6a-6419-11eb-886d-5264d4ceb46d_story.html|date=1 February 2021|access-date=1 February 2021|newspaper=The Washington Post|archive-date=1 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210201182106/https://www.washingtonpost.com/world/asia_pacific/myanmar-aung-sun-suu-kyi-arrest/2021/01/31/c780ce6a-6419-11eb-886d-5264d4ceb46d_story.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

== လဒက်ပ္တန် ညးဍုင်ကွာန် ဒစဵုဒစး ==
=== Civil disobedience movement and labour strikes ===
[[File:Protest against military coup (9 Feb 2021, Hpa-An, Kayin State, Myanmar) (3).jpg|thumb|မၞိဟ်မဗိုက်လတက်လဝ် ကယိုင်အစာဘာ ထ္ၜးဆန္ဒ ပ္ဍဲဍုင်ဖာအင် ပ္ဍဲ ၉ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁။]]

ပ္ဍဲ ၂ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁၊ သၟာကမၠောန်ထတ်ယုက် ကေုာံ ညးဂလိုင်သၟိင်တၠ အလုံမွဲဍုင် သီုကဵု ပ္ဍဲနေပျဳတဝ် ချဳဓရာင်မဟွံကလင်အမိင် (a national civil disobedience movement) (အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု)၊ ဟိုတ်နူကဵု ပၞာန်သီအဝဵုဍုင်။&lt;ref&gt;{{cite web|date=2 February 2021|title=Nay Pyi Taw, Mandalay healthcare staff to join &quot;Civil Disobedience Campaign&quot;|url=https://www.mmtimes.com/news/nay-pyi-taw-mandalay-healthcare-staff-join-civil-disobedience-campaign.html|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210203131330/https://www.mmtimes.com/news/nay-pyi-taw-mandalay-healthcare-staff-join-civil-disobedience-campaign.html|archive-date=3 February 2021|access-date=2 February 2021|newspaper=The Myanmar Times|accessdate=12 February 2021|archivedate=3 February 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210203131330/https://www.mmtimes.com/news/nay-pyi-taw-mandalay-healthcare-staff-join-civil-disobedience-campaign.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|date=2 February 2021|title=Myanmar Medics Prepare Civil Disobedience Against Military Rule|url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-medics-prepare-civil-disobedience-military-rule.html|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210203131324/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-medics-prepare-civil-disobedience-military-rule.html|archive-date=3 February 2021|access-date=2 February 2021 |magazine=The Irrawaddy}}&lt;/ref&gt; ကာမ်ပိန် ဝှုက်ၜောက် နကဵုယၟု &quot;Civil Disobedience Movement&quot; ဂှ် မၞိဟ်ပါလုပ် 230,000 ပြင်င် အပ္ဍဲပွိုင် ပိ-ပန်တ္ၚဲဂှ်။&lt;ref name=&quot;:11&quot;&gt;{{cite web |date=2021-02-03|title=Teachers, students join anti-coup campaign as hospital staff stop work|url=https://www.frontiermyanmar.net/en/teachers-students-join-anti-coup-campaign-as-hospital-staff-stop-work/ |access-date=2021-02-03|website=Frontier Myanmar}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:8&quot;&gt;{{cite web|last=|first=|date=2021-02-02|title=After coup, medical workers spearhead civil disobedience campaign|url=https://www.frontiermyanmar.net/en/after-coup-medical-workers-spearhead-civil-disobedience-campaign/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210203131438/https://www.frontiermyanmar.net/en/after-coup-medical-workers-spearhead-civil-disobedience-campaign/|archive-date=3 February 2021|access-date=2021-02-02|website=Frontier Myanmar}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:29&quot;&gt;{{Cite web|date=2021-02-09|title=EXPLAINER: How are the Myanmar protests being organized?|url=https://apnews.com/article/technology-aung-san-suu-kyi-myanmar-yangon-asia-pacific-026ad5eb9ad6920f0d0d5446e17e27c2|access-date=2021-02-10|website=AP NEWS}}&lt;/ref&gt;မေန်ကဝ်နာင် (မင်းကိုနိုင်) က္ဍိုပ်သကိုပ်ကွးဘာ ၈၈၈၈ ဆဝ်ဗ္ၚုဟ် ညးဍုင်ကွာန် &quot;ဟွံစၟတ်သမ္တီ၊ ဟွံပါလုပ် (no recognition, no participation)&quot; သွက်ဂွံ ဒစဵုဒစး အလဵုအသဳပၞာန်ရ။&lt;ref&gt;{{cite web|title=Veteran activist calls for civil disobedience in wake of coup|url=https://www.myanmar-now.org/en/news/veteran-activist-calls-for-civil-disobedience-in-wake-of-coup|access-date=2021-02-04|agency=Myanmar NOW}}&lt;/ref&gt; 

သၟာကမၠောန်ထတ်ယုက် နူကဵု ရုင်ဂဥုဲအလဵုအသဳ ၜိုတ်မွဲဒါဇြေန် မလလောင်တြးဟွံစှ်ေကမၠောန်ဂှ် စကတဵုဒှ် နူကဵု ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၃၊ ၂၀၂၁။&lt;ref name=&quot;:8&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|author1=Matthew Tostevin|author2=Grant McCool|author3=Stephen Coates|date=3 February 2021|title=Myanmar doctors stop work to protest coup as UN considers response|url=https://www.afr.com/world/asia/myanmar-doctors-stop-work-to-protest-coup-as-un-considers-response-20210203-p56z7z|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210203131358/https://www.afr.com/world/asia/myanmar-doctors-stop-work-to-protest-coup-as-un-considers-response-20210203-p56z7z|archive-date=3 February 2021|access-date=3 February 2021|publisher=Financial Review}}&lt;/ref&gt; စနူ ၃ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ သၟာကမၠောန်ထတ်ယုက် နူကဵု ရုင်ဂဥုဲ ကေုာံ ဌာနထတ်ယုက် ၜိုတ် ၁၁၀&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{cite web|date=2021-02-03|title=Myanmar's Medics Launch Civil Disobedience Campaign Against Coup|url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-medics-launch-civil-disobedience-campaign-coup.html |access-date=2021-02-04|magazine=The Irrawaddy}}&lt;/ref&gt; ပါလုပ် ပ္ဍဲပရေင်ချဳဓရာင်ဂှ်။&lt;ref name=&quot;:11&quot;/&gt; ပ္ဍဲမၞိဟ် ၁၃ ဂှ် မၞိဟ်တြဴတၠဂှ် နူကဵု ကမ္မတဳဇၞော်မောဝ်ဍုင် မာန္တလေ (မန္တလေ စည်းပင်) သီုကဵု ဒုမြုဝန် ရဲမွန် (vice-mayor Ye Mon) ပတိုန်လိက် နုက်တိတ် နူကမၠောန်၊ နကဵုမထ္ၜး ဒစဵုဒစး ပၞာန်သီအဝဵုဍုင်။&lt;ref&gt;{{cite web|date=2021-02-03|title=Mandalay vice mayor, MCDC members resign|url=https://www.mmtimes.com/news/mandalay-vice-mayor-mcdc-members-resign.html|access-date=2021-02-03|newspaper=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-02-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210208020329/https://www.mmtimes.com/news/mandalay-vice-mayor-mcdc-members-resign.html}}&lt;/ref&gt; သၟာကမၠောန်ဟွံစှ်ေကမၠောန်တအ်ဂှ် ဒးဒုင် ဓရတ် ဘပဠ ကတဵုဒှ်ကၠုင်ရ။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-05|title=Government medics receive threats for civil disobedience campaign|url=https://www.frontiermyanmar.net/en/government-medics-receive-threats-for-civil-disobedience-campaign/|access-date=2021-02-07|website=Frontier Myanmar|language=en-US}}&lt;/ref&gt; စနူ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၉ ဂှ် ကမၠောန်ထပက် ဝက်သိန် ယဲကဝ်ဝိဒ်-၁၉ ဂှ် ဒးဒေါအ်ဇူထောအ်၊ ရုင်ဂဥုဲ ပ္ဍဲဍုင်ဗၟာ ဗွဲဂမၠိုင် ဒးကၟာတ်လဝ်ရ။&lt;ref&gt;{{cite news |title=Health Care Feels The Pinch as Myanmar Medical Workers Join Civil Disobedience Movement |url=https://www.rfa.org/english/news/myanmar/health-care-02092021173347.html |access-date=10 February 2021 |work=Radio Free Asia |date=9 February 2021 |language=en}}&lt;/ref&gt;

သၟာကမၠောန်ဟွံစှ်ေကမၠောန် ဗွဲမပြဟ် ကၠောအ်ကၞာန်အာ ဌာနတၞဟ်တအ်ရ။ ဂကောံအစာဘာထပှ်ဂကောံ သီုကဵု ဂကောံအစာဘာဍုင်ဗၟာ မနွံကဵု ဒြဟတ်မွဲကိုဋ်ဂှ် ပံင်တောဲ မဟွံစှ်ေကမၠောန်ဂှ်ကီုရ။&lt;ref name=&quot;:11&quot;/&gt; ကောန်ကမၠောန် နူကဵု ဌာနဝန်ဇၞော်ကာဍုင်သအာင် မဒှ်ဌာန သၟဝ်ဒဝ်အံင်သာန်သုကျဳဂှ်လေဝ် ပံင်တောဲ မဟွံစှ်ေကမၠောန်ကီုရ။&lt;ref name=&quot;:12&quot;/&gt; ပ္ဍဲ ၄ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ ပ္ဍဲနေပျဳတဝ် သၟာကမၠောန် နူဌာနဝန်ဇၞော်တဵုလွဳ ကေုာံ ဇွောအ်မ (Ministry of Agriculture, Livestock and Irrigation) တိတ်ထ္ၜးဆန္ဒ။&lt;ref&gt;{{cite web|title=စစ်အစိုးရကို နေပြည်တော်က နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းတွေ ကန့်ကွက်ဆန္ဒပြ|url=https://www.rfa.org/burmese/news/nld-government-staff-against-military-coup-02042021030530.html|access-date=2021-02-04|publisher=Radio Free Asia|language=my}}&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲ ၅ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ သၟာကမၠောန်မာင်ဗရိုတ် နူကဵုဒဵုကျဳသိန်တံင် (Kyisintaung copper mines) ပံင်တောဲ ကာမ်ပိန် မဟွံစှ်ေကမၠောန်။&lt;ref name=&quot;Irrawaddy_6Feb_copper_miners&quot;/&gt; သၟာကမၠောန်တအ် ညးတအ် ဆက်ဒစဵုဒစး မဟွံစှ်ေကမၠောန် စဵုကဵု &quot;က္ဍိုပ်သကိုပ် မရုဲစှ် ကလေင်ကလိဂွံ အဝဵုဍုင်ပၠန်&quot;။&lt;ref name=&quot;Irrawaddy_6Feb_copper_miners&quot;/&gt;

ပ္ဍဲ ၅ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ ပရေင်ချဳဒရာင် ညးဍုင်ကွာန်ဒစဵုဒစး ဂှ် ကတဵုဒှ်ကၠုင် ပ္ဍဲကဵုဌာနပရေင်အုပ်ဓုပ်၊ ဂဥုဲ၊ ပညာ &quot;ရုင်ဂဥုဲအလဵုအသဳ ၉၁၊ တက္ကသိုလ် ကေုာံ ကဝ်လိက် ၁၈၊ ကေုာံ ဌာနရုင်အလဵုအသဳ ၁၂ ဌာန နူကဵု ၇၉ ပွိုင်ဍုင်&quot;။&lt;ref name=&quot;Irrawaddy_5Feb_strike&quot;/&gt; နန်းနွေ၊ နူကဵု ဌာနစိတ္တဗေဒ တက္ကသိုလ်လ္ဂုင် ဟီု၊ &quot;ပိုယ်မဒှ်မၞိဟ် မဗတောန်ကွးဘာတအ် သွက်ဂွံသၟာန် ကၠိုဟ် ပရူဓဝ်ဍာံဂှ် နကဵုနဲလဵုလေဝ် ပိုယ်ဂွံဒုင်တဲ အရာမသက္ကုဓဝ်ဍာံ ဟွံမာန်&quot;။&lt;ref name=&quot;Irrawaddy_6Feb_protests&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|date=2021-02-05|title=Civilian Disobedience Campaign' takes flight in Myanmar|url=https://www.mmtimes.com/news/civilian-disobedience-campaign-takes-flight-myanmar.html|access-date=2021-02-05|newspaper=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-02-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210205055420/https://www.mmtimes.com/news/civilian-disobedience-campaign-takes-flight-myanmar.html}}&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲ ၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ဂှ် လိက်ပရိုင်ဍုင် ကြေးမှုန်း ကဵု မြန်မာ့အလင်း ချူညံင်ညးဍုင်ကွာန် ဂွံဒေါအ်ထောအ် နူကဵုပွမဒစဵုဒစး အလဵုအသဳပၞာန်။&lt;ref name=&quot;:20&quot;&gt;{{Cite web|date=2021-02-08|title=Media group worries over press freedom in Myanmar under military rule|url=https://www.mmtimes.com/news/media-group-worries-over-press-freedom-myanmar-under-military-rule.html|access-date=2021-02-08|website=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-02-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210208122455/https://www.mmtimes.com/news/media-group-worries-over-press-freedom-myanmar-under-military-rule.html}}&lt;/ref&gt; ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၈ ဂှ် ဘာဏ်ကမ္ဘောဇ ဒးကၟာတ်ထောအ် ရုင်မွဲလစုတ် ဟိုတ်နူကဵု ကောန်ကမၠောန် ပါလုပ်ပ္ဍဲကဵု ကာမ်ပိန်မဟွံကလင်အမိင်။&lt;ref name=&quot;:21&quot;&gt;{{Cite web|date=2021-02-08|title=KBZ Bank temporarily shuts down all branches|url=https://www.mmtimes.com/news/kbz-bank-temporarily-shuts-down-all-branches.html|access-date=2021-02-08|website=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-02-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210223011614/https://www.mmtimes.com/news/kbz-bank-temporarily-shuts-down-all-branches.html}}&lt;/ref&gt; ဗီုဂှ် ပ္ဍဲကဵု ဘာဏ်တၞဟ်တအ်လေဝ် ဒးဆဵုဂဗ ညိညကီုရ။&lt;ref name=&quot;:21&quot; /&gt; ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၉ ဂှ် ကောန်ကမၠောန် နူကဵု ဘာဏ်ဗဟဵုဍုင်ဗၟာ ပံင်တောဲ ပါလုပ် ပ္ဍဲကဵု ပရေင်ချဳဓရာင်ဂှ်။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-10|title=Central Bank of Myanmar Staff Join Anti-Coup Protests|url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/central-bank-myanmar-staff-join-anti-coup-protests.html|access-date=2021-02-10|website=The Irrawaddy|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

၉ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ဂှ် နူကဵု ဌာနဝန်ဇၞော်ထတ်ယုက် ချူတြး ပ္ဍဲပရိုင် မြန်မာ့အလင်း ညံင်ကောန်ကမၠောန်ထတ်ယုက်တအ် ဂွံကလေင်စှ်ေကမၠောန်။&lt;ref&gt;{{Cite web|last=|first=|date=2021-02-09|title=Request To Health Workers|url=https://www.gnlm.com.mm/request-to-health-workers/|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=2021-02-10|website=Global New Light Of Myanmar|language=en-US}}&lt;/ref&gt; ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၀ ဂှ် နူကဵု သမဂ္ဂသၟာကမၠောန်တအ် ဒစဵုဒစး လတူတၠကမၠောန် မဓရတ် ကောန်ကမၠောန် ကုညးမပါလုပ် ပ္ဍဲကာမ်ပိန်တအ်ရ။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-10|title=Trade union in Myanmar to prosecute those taking legal action against CDM participants|url=https://www.mmtimes.com/news/trade-union-myanmar-prosecute-those-taking-legal-action-against-cdm-participants.html|access-date=2021-02-10|website=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-02-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210219034003/https://www.mmtimes.com/news/trade-union-myanmar-prosecute-those-taking-legal-action-against-cdm-participants.html}}&lt;/ref&gt;

=== ကာမ်ပိန် ဗဂပ်ဗဗေင် အရာမဆက်စပ် ကုဒပ်ပၞာန် &lt;br&gt;Military boycott campaign ===
[[File:MYANMAR BEER AT THE NEW DOREEN RESTAURANT YANGON MYANMAR JAN 2013 (8492498537).jpg|thumb|Myanmar Beer ဒးဒုင်ဗဂပ်ဗဗေင် ဟိုတ်နူကဵု ကမ္မဏဳ မပ္တိတ်ဗဳယာဏအ် ဆက်စပ်ဒၟံင် ကုဒပ်ပၞာန်။]]
ပ္ဍဲ ၃ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ ပရေင်ချဳဓရာင် ညးဍုင်ကွာန်မွဲ ဆဝ်ဗ္ၚုဟ် &quot;ဒေါအ်ထောအ် နူမရာန်ကပေါတ်တၠအဝဵု (Stop Buying Junta Business)&quot; မဒှ်ကာမ်ပိန် ကပေါတ်မဆက်စပ် ကုပရေင်ပိုန်ဒြပ် ဒပ်ပၞာန်သီုဖအိုတ် လ္ပရာန် လ္ပကဵုဒြဟတ်ရ။&lt;ref name=&quot;:13&quot;&gt;{{cite web|date=2021-02-03|title=Myanmar calls for boycott of Tatmadaw linked products and services|url=https://www.mmtimes.com/news/myanmar-calls-boycott-tatmadaw-linked-products-and-services.html|access-date=2021-02-03|newspaper=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-02-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210221154215/https://www.mmtimes.com/news/myanmar-calls-boycott-tatmadaw-linked-products-and-services.html}}&lt;/ref&gt; ကပေါတ် မပိုင်ပြဳ နကဵုဒပ်ပၞာန် ကေုာံ မဆက်စပ် ကုဒပ်ပၞာန်ဂှ် ကမ္မဏဳဖုန် Mytel၊ ကမ္မဏဳဗဳယ Myanmar Beer၊ Mandalay Beer ကေုာံ Dagon Beer တုဲပၠန် ဆေင်ဍာ်လက်ဖက် ကေုာံ ကဝ်ဖဳ ဗွဲမဂၠိုင်၊ 7th Sense Creation မဒှ်ဆေင် မပံင်တောဲ ကုကောန်ဝုတ် ဂဥုပ်ဗိုလ်ပၞာန် မင်းအောင်လှိုင်၊&lt;ref name=&quot;:22&quot;&gt;{{cite web|title=Military Chief's Family Members Spend Big on Blockbuster Movies, Beauty Pageants|url=https://www.myanmar-now.org/en/news/military-chiefs-family-members-spend-big-on-blockbuster-movies-beauty-pageants|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20201215082136/https://www.myanmar-now.org/en/news/military-chiefs-family-members-spend-big-on-blockbuster-movies-beauty-pageants|archive-date=15 December 2020|access-date=11 January 2021|agency=Myanmar NOW}}&lt;/ref&gt; ကေုာံ ကွဳစက်ဂဒေါအ် (bus lines)ဂမၠိုင်လေဝ် နွံကီုရ။&lt;ref name=&quot;:13&quot; /&gt; 

စပ်ကဵု ကာမ်ပိန်ဏအ်တုဲ အေန်ဂျေန်နဳယာ ၇၁ တၠ မကၠောန်ဒၟံင် သွက် Mytel ပ္ဍဲရးသဂိုင်ဂှ် တိတ်ထောအ် နူကမၠောန် နဒဒှ် ဒစဵုဒစး။&lt;ref name=&quot;:11&quot; /&gt; ဖျာလ္ၚဵု ကၠဟ်ပ္တိတ်ထောအ် Myanmar Beer နူကဵု ဖျာ။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-08|title=MYANMAR PROTESTS LIVE: Tens of thousands gathering in Yangon, demonstrations in other major cities|url=https://www.frontiermyanmar.net/en/myanmar-protests-live-tens-of-thousands-gathering-in-yangon-demonstrations-in-other-major-cities/|access-date=2021-02-08|website=Frontier Myanmar|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲ ၅ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ဂှ် ကမ္မတဳကိရိန် (Kirin Company) ဒေါအ်ထောအ် နူကဵု ပွမပံင်တောဲ ကု Myanma Economic Holdings Limited (MEHL)မဒှ် ကမ္မဏဳပၞာန်မပိုင်ပြဳ။&lt;ref name=&quot;:192&quot;&gt;{{Cite web|last=|first=|date=|title=Japan's Kirin ends Myanmar beer tie-up with army-owned partner after coup|url=https://news.trust.org/item/20210205070108-ktqjw/|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=2021-02-08|website=Thomson Reuters Foundation|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-02-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210205091809/http://news.trust.org/item/20210205070108-ktqjw/}}&lt;/ref&gt; ပရေင်ပံင်ကောံ joint venture, Myanmar Brewery, ဂှ် ပ္တိတ်ဒၟံင် ဗဳယာမဂၠိုင်ကဵု သွာင် သီုကဵု Myanmar Beer တုဲ နကဵုပရေင်ပံင်ကောံဏအ်ဂှ် ကလိဂွံလဝ် ဗွဝ်ဖျာ ပ္ဍဲဍုင်ဗၟာ ၈၀%။&lt;ref name=&quot;:192&quot; /&gt; Kirin's stake ဂှ် နွံကဵု တမ်ရိုဟ်င္ၚုဟ်မ US$1.7 ဗဳလဳယာန်။&lt;ref name=&quot;:192&quot; /&gt; ပ္ဍဲ ၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ Lim Kaling, ညးမပါလုပ် ပ္ဍဲအရာမဒက်ပ္တန် Razer Inc. လလောင်တြး ညးပ္တိတ်ထောအ် ပရေင်ဓလိုက်တမ်ရိုဟ် ပ္ဍဲကဵု ပရေင်ပံင်ကောံ joint venture မဒှ် ကမ္မဏဳၜံက်ဂကူသင်္ဂပူရ် မပိုင်ပြဳလဝ် သတံက် ၄၉% ပ္ဍဲကဵု Virginia Tobacco မဒှ် ဒၞာဲရုင်မပ္တိတ်ၜံက် နကဵုပိုင်ပြဳလဝ် နူကဵု MEHL။&lt;ref name=&quot;:26&quot;&gt;{{Cite web|last=hermesauto|date=2021-02-09|title=Razer co-founder and director Lim Kaling pulls out of Myanmar joint venture|url=https://www.straitstimes.com/business/companies-markets/razer-co-founder-and-director-lim-kaling-pulls-out-of-myanmar-joint|access-date=2021-02-09|website=The Straits Times|language=en}}&lt;/ref&gt; 

=== ပရေင်ချဳဓရာင် တက်စေဝ်&lt;br&gt;Pot-banging movement ===
စတမ်နူ ပၞာန်သီအဝဵုဂှ်ရ မၞိဟ်ပ္ဍဲဒေသ မပ္တံကဵု ဍုင်လ္ဂုင် ကၠောန်ဗဒှ်ပရေင်ချဳဓရာင် တက်စေဝ် ဇၟာပ်ပ်သဝ်တ္ၚဲ ဒစာံနာဍဳ မထ္ၜးသင်္ကေတ ထဍေင်ပ္တိတ်ဟွံခိုဟ် ဟွံသြန်။&lt;ref&gt;{{cite web|date=2021-02-04|title=Myanmar coup: army blocks Facebook access as civil disobedience grows|url=http://www.theguardian.com/global-development/2021/feb/04/myanmar-coup-army-blocks-facebook-access-as-civil-disobedience-grows|access-date=2021-02-04|newspaper=The Guardian}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|date=2 February 2021|title=Anti-coup protests ring out in Myanmar's main city|url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics/anti-coup-protests-ring-out-in-myanmars-main-city-idUSKBN2A139S|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210203131442/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics/anti-coup-protests-ring-out-in-myanmars-main-city-idUSKBN2A139S|archive-date=3 February 2021|access-date=3 February 2021|agency=Reuters}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Myanmar coup latest: UN Security Council stops short of issuing statement|url=https://asia.nikkei.com/Spotlight/Myanmar-Coup/Myanmar-coup-latest-UN-Security-Council-stops-short-of-issuing-statement|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210203015938/https://asia.nikkei.com/Spotlight/Myanmar-Coup/Myanmar-coup-latest-UN-Security-Council-stops-short-of-issuing-statement|archive-date=3 February 2021|access-date=2021-02-02|publisher=Nikkei Asia|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-02-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210203015938/https://asia.nikkei.com/Spotlight/Myanmar-Coup/Myanmar-coup-latest-UN-Security-Council-stops-short-of-issuing-statement}}&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲဖေဖဝ်ဝါရဳ ၅ ဂှ် မၞိဟ် ၃၀ တၠဒးဒုင်စောဲဒုဟ် ကုဗၠာဲသၟိင် နကဵုပိုဒ်ဇၞော် ၄၇ ဟိုတ်နူမညာန်တက်စေဝ်။&lt;ref&gt;{{cite web|title=30 arrested in Mandalay for pot-banging movement in protest against military coup|url=https://elevenmyanmar.com/news/30-arrested-in-mandalay-for-pot-banging-movement-in-protest-against-military-coup|access-date=2021-02-06|newspaper=Eleven Media Group Co., Ltd}}&lt;/ref&gt;

=== ထၜးဆန္ဒ တိတ်မ္ၚး&lt;br&gt;Public protests ===
[[File:Protest against military coup (9 Feb 2021, Hpa-An, Kayin State, Myanmar) (1).jpg|thumb|People from [[Hpa-an]] protesting against military coup (9 February 2021)]]
ပ္ဍဲ ၂ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ ဂှ် ပ္ဍဲလ္ဂုင် မၞိဟ်ညိည တိတ်ထ္ၜးဆန္ဒ ၜိုတ် ၁၅ မိနေတ် ပ္ဍဲအခိင်ဒေသ ၂၀း၀၀ အာတ်မိက် ညံင်ဂွံကလေင်ပအပ်ကဵုအဝဵု ကေုာံ ဗလးကဵု ဒဝ်အံင်သာန်သုကျဳ။&lt;ref&gt;{{cite web|title=စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို အနုနည်းအာဏာဖီဆန်မှု တချို့ရှိလာခြင်း|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-civil-disobedience-movement-/5762587.html|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210203131338/https://burmese.voanews.com/a/myanmar-civil-disobedience-movement-/5762587.html|archive-date=3 February 2021|access-date=2021-02-02|website=ဗွီအိုအေ|language=my}}&lt;/ref&gt; ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၄ ဂှ် မၞိဟ် ၃၀ တၠ ထ္ၜးဆန္ဒ ဂတမုက်ဘာတက္ကသိုလ်ဂဥုဲမာန္တလေ ပ္ဍဲဍုင်မာန္တလေ၊ ပ္ဍဲဂှ် မၞိဟ် ၄ တၠ ဒးဒုင်ရပ်။&lt;ref&gt;{{cite web|date=2021-02-04|title=Mandalay citizens protest against Tatmadaw rule|url=https://www.mmtimes.com/news/mandalay-citizens-protest-against-tatmadaw-rule.html|access-date=2021-02-04|newspaper=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-02-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210204113803/https://www.mmtimes.com/news/mandalay-citizens-protest-against-tatmadaw-rule.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Four arrested in Mandalay after street protest against military coup|url=https://www.myanmar-now.org/en/news/four-arrested-in-mandalay-after-street-protest-against-military-coup |access-date=2021-02-04|agency=Myanmar NOW}}&lt;/ref&gt;
[[File:2021 Civil Disobedience at Hledan.jpg|thumb|A protester waves the red NLD flag at Yangon's Hledan Junction.]]
ပ္ဍဲ ၆ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ ထၜးဆန္ဒ နကဵုမၞိဟ်ဗွဲမဂၠိုင်ဂှ် စကတဵုဒှ်ကၠုင် အပ္ဍဲဍုင်ဗၟာ။&lt;ref&gt;{{cite web|last=CNN|first=Carly Walsh and Akanksha Sharma|title=Protests break out in Myanmar in defiance of military coup |url=https://www.cnn.com/2021/02/06/asia/protests-myanmar-military-coup-intl-hnk/index.html|access-date=2021-02-07|publisher=CNN}}&lt;/ref&gt; ထၜးဆန္ဒဂှ် ကတဵုဒှ်ကၠုင် ဗွဲမဂၠိုင် မသက္ကုက္ဍိုက်သကိုပ်တုဲ ဗီုညးကဵုညး တိတ်ကၠုင်ဂၠံင်။&lt;ref name=&quot;:29&quot; /&gt; ပ္ဍဲတ္ၚဲဂှ် ပ္ဍဲဍုင်လ္ဂုင် မၞိဟ်ၜိုတ် 20,000 တိတ်ထ္ၜးဆန္ဒ မဒစဵုဒစး ပၞာန်သီအဝဵု၊ အာတ်မိက် ညံင်ဂွံဗလးကဵု ဒဝ်အံင်သာန်သုကျဳ ကရေဲ &quot;တၠအဝဵုပၞာန် ကဵုကျညိ၊ ကဵုကျညိ၊ ဒဳမဝ်ကရေသဳ သ္ဒးဇၞးရောင် သ္ဒးဇၞးရောင် နကဵု ဘာသာဗၟာ။ လစဝ် (ညးဒဳကွဳစက်)တအ် ပတ်ဟန် နဒဒှ် မထံက်ဂလာန်။ ကာလညးတအ် စိုပ် ဂၠံင်ပန်သွာင် (ဂၠံင်အင်စိင်-လှည်းတန်) ဂှ် ဗၠာဲသၟိင်တအ် ကၟာတ်ဟွံကဵု ဆက်အာဂတ။&lt;ref name=&quot;AJE_6Feb_protestors_standoff&quot;/&gt; ပ္ဍဲဂှ် သၟာကမၠောန် နူကဵု ဂကောံသၟာကမၠောန် ၁၄ ဂကောံပံင်တောဲပါလုပ်။ ဗီုရုပ်တအ်ဂှ် ဗလးထ္ၜးဒၟံင် ပ္ဍဲဝှုက်ၜေါက်တုဲ မၞိဟ်စိုတ်လုပ်စဂၠိုင်၊ ဆဂး အခိင်ၜိုတ် ၁၄း၀၀ ဂှ် မၞိဟ်အောန်စှ်ေအာ။ ကွဳစက်ပါက်ဍာ် ဗၠာဲသၟိင်ဂှ် စဵုဒၞာစွံလဝ် ပ္ဍဲသူလေ။&lt;ref name=&quot;Irrawaddy_6Feb_protests&quot;/&gt; သဝ်တ္ၚဲညိဂှ် ပ္ဍဲမာန္တလေ၊ ပျေန်မနာတအ်လေဝ် စထ္ၜးကၠုင်ဆန္ဒဇၞော်ဇၞော်ကီု။ ပ္ဍဲမာန္တလေဂှ် စတိတ် ပ္ဍဲအခိင် ၁၃း၀၀၊ ထၜးဆန္ဒ ဆက်ကၠောန်အာ နကဵု ကွဳလိုင်ဓါတ် စဵုကဵု ၁၆း၀၀။ ၜိုတ် ၁၈း၀၀ ဂှ် ဗၠာဲသၟိင်တအ် ထိင် ထၜးဆန္ဒမာန်အာ။&lt;ref name=&quot;Irrawaddy_6Feb_protests&quot; /&gt;

[[File:2021 Kyaukse anti-military protesting.webm |thumb|upright=| Many people protesting against the military coup on the main road in [[Kyaukse]].]]
ပ္ဍဲ ၇ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ဂှ် ထၜးဆန္ဒဂှ် ပြးကၞာန်အာ အပ္ဍဲဍုင် ပ္ဍဲကဵုဍုင်ရးဗွဲမဂၠိုင်။ မၞိဟ်ဂၠိုင်အိုတ်ဂှ် ပ္ဍဲလ္ဂုင် မၞိဟ်ဒှ်အာၜိုတ် 150,000 ဇက်တိုန် အဝိုင်လှည်းတန် ကေုာံ ကျာ်စုလောဟ် ပ္ဍဲလဒေါဝ်ဍုင်လ္ဂုင်။&lt;ref name=&quot;:10&quot;&gt;{{Cite web|last=|first=|date=2021-02-07|title=စစ်အာဏာသိမ်းဆန့်ကျင်မှု ရန်ကုန်မြို့ခံသိန်းနဲ့ချီ စုဝေး|url=https://burmese.voanews.com/a/military-coup-myanmar-protest/5768496.html|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=2021-02-07|website=ဗွီအိုအေ|language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{Cite web|title=Anti-coup mass protests take place in cities across Myanmar|url=https://www.myanmar-now.org/en/news/anti-coup-mass-protests-take-place-in-cities-across-myanmar|access-date=2021-02-07|website=Myanmar NOW|language=en}}&lt;/ref&gt; မၞိဟ်ထ္ၜးဆန္ဒတအ် အာတ်မိက် ညံင်ဂွံဗလးကဵု ဒဝ်အံင်သာန်သုကျဳ ကေုာံ ဦးဝေန်မျေအ်၊ ကရေဲဒၟံင် &quot;ပၟိက်ပိုယ် (ဒို့အရေး) ကေုာံ တၠအဝဵုပၞာန် ကဵုကျညိ။&lt;ref&gt;{{Cite web|last=|first=|date=|title=စစ်အာဏာသိမ်းဆန့်ကျင်မှု ဒုတိယနေ့လူထုဆန္ဒပြပွဲများ|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-military-coup-protest/5768491.html|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=2021-02-07|website=ဗွီအိုအေ|language=my}}&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲတ္ၚဲဂှ် ဍုင်သကုတ်လတူမ္ဂး နေပျဳဒဝ်၊ မာန္တလေ၊ ဗုကာံ၊ ဖာက၊ လာရှဝ်၊ မကွေ၊ ပျေဥူလွန်၊ တံင်ကျဳ၊ ဍုင်ဗၟာသကုတ်သၟဝ်မ္ဂး မတ်မလီု၊ ထဝါဲ၊ ဖာသီ၊ မြံင်မြ၊ ဗြဝတဳ။&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-07|title=Tens of Thousands Take to Streets in Myanmar to Protest Military Regime|url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/tens-thousands-take-streets-myanmar-protest-military-regime.html|access-date=2021-02-07|website=The Irrawaddy|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:10&quot; /&gt;
[[File:Protesters riding Motorcycles in Mandalay after 2021 Myanmar coup.jpg|thumb|Protesters riding motorcycles on [[78th Road]] near [[Mandalay Central Railway Station]]]]

ပ္ဍဲ ၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ဂှ် ညးထ္ၜးဆန္ဒတအ် ဆက်ကၠောန်ဒၟံင်ရ။ ပ္ဍဲကဵုဍုင်ဇၞော် နေပဳတဝ်ဂှ် ဗၠာဲသၟိင်တအ် ဒးစကာပါက်ဍာ် သွက်ဂွံပရးမၞိဟ်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Myanmar police fire water cannon in Naypyidaw, warn protesters to disperse or face force|url=https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-protest-police-water-cannon-naypyidaw-14137604|access-date=2021-02-08|website=CNA|language=en|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-06-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210614235228/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-protest-police-water-cannon-naypyidaw-14137604}}&lt;/ref&gt; တဳဝဳဍုင်ဗၟာ MRTV လလောင်တြး ကမၠောန်ဒစဵုဒစး သၟိင်တၠအဝဵုတအ်ဂှ် ဒှ်ကမၠောန်မ္ၚးသၞောဝ်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Martial law declared in parts of Myanmar as rallies heap pressure on coup leaders|url=https://www.channelnewsasia.com/news/asia/martial-law-parts-myanmar-protests-military-coup-mandalay-14140170|access-date=2021-02-08|website=CNA|language=en|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-06-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210614235256/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/martial-law-parts-myanmar-protests-military-coup-mandalay-14140170}}&lt;/ref&gt; ကုညးမကၠောန် ကမၠောန်မဗၠေတ်သၞောဝ်တအ်ဂှ် ရန်ဂီုကၠီုဍုင် သၞောဝ်တန်ကြန်ဍုင်တုဲ သရပ်စပ်အာ အတိုင်သၞောဝ်ရောင်ဂှ် နူကဵုတဳဝဳဂှ် လလောင်တြးလဝ်ရ။&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2021-02-08|title=Myanmar state TV says public does not accept wrongdoers, warns of legal action|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-statetv-idUSKBN2A80RY|url-status=live|access-date=2021-02-08}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=|first=|date=2021-02-09|title=ပြည်သူသို့ မေတ္တာရပ်ခံချက်|url=https://www.facebook.com/mrtvwebmediaportal/posts/3858998297479301|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=|website=MRTV|language=my}}&lt;/ref&gt; သဝ်တ္ၚဲဂှ် နကဵုဍုင် ပ္တိတ်သၞောဝ်ပၞာန် (martial law) တုဲ ဟွံကဵုအခေါင်အာကၠုင် ပ္ဍဲအခိင်ဗတံ။

ပ္ဍဲ ၉ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ညးထ္ၜးဆန္ဒတုဲ ဟွံဒ္ဂေတ်ဗက် သၞောဝ်ပၞာန် ဆက်တိတ် ထ္ၜးဆန္ဒ ဒၞာဲဗွဲမဂၠိုင်ရ။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-08|title=Myanmar junta imposes curfew, meeting bans as protests swell|url=https://apnews.com/article/myanmar-anti-coup-protest-fd4252fbd800caa5d457de9dd65293b7|access-date=2021-02-09|website=AP NEWS}}&lt;/ref&gt; ကြဴနူ မဂွံထ္ၜးဆန္ဒအခိင်ၜိုတ်ဒးရးတုဲ နကဵု ဗၠာဲသၟိင်တအ် ဗှ်ထ္ၜးကဵု သၞောတ်ရာဇဝတ် ပိုဒ်ဇၞော် ၁၄၄ ဒဒှ်ရ အခေါင်ပကောံမၞိဟ်ဂၠိုင်နူ မသုန်ဟွံဂွံ၊ ကဵုပရးမၞိဟ်ဂှ် ဟွံပရး၊ တုဲပၠန် ကၠဟ် ဗၠာဲသၟိင် နကဵုမတၟအ်၊ ဍိုတ်၊ ပေါဟ်ဗၠာဲသၟိင် နကဵုမဂဝ်လဳ၊ မတၟအ်တုဲ နကဵုဗၠာဲသၟိင်တအ် ပရးမၞိဟ် နကဵုမပန်ကဵု မကမ်ရဝ်ဗါ၊ စကာ ပါက်ဍာ်။&lt;ref name=&quot;:27&quot;&gt;{{Cite web|date=2021-02-09|title=Myanmar junta cracks down on crowds defying protest ban|url=https://apnews.com/article/myanmar-junta-cracks-down-protests-62f96ec2e545d4bcbf86392c070d9a44|access-date=2021-02-09|website=AP NEWS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-10|title=နေပြည်တော်ကောင်စီနယ်မြေ၊ ဇမ္ဗူသီရိမြို့နယ်၊ သပြေကုန်းအဝိုင်းအနီး၌ ဆူပူဆန္ဒပြသူများအား ထိန်းသိမ်းရာမှ မြန်မာနိုင်ငံရဲတပ်ဖွဲ့အချို့နှင့် ဆန္ဒပြသူ ဒဏ်ရာရရှိမှုဖြစ်စဉ်အား သတင်းထုတ်ပြန်ခြင်း|url=https://www.facebook.com/TatmadawInformationTeam/posts/247219330355036|access-date=2021-02-13|website=တပ်မတော်သတင်းမှန် ပြန်ကြားရေးအဖွဲ့}}&lt;/ref&gt;မၞိဟ်မဒးဝပ် ဒးဘဲဗွဲမဂၠိုင် ရုင်ကုလသမဂ္ဂ ပ္ဍဲဍုင်ဗၟာ ပ္တိတ်လိက်လလောင်တြး အာတ်မိက် ပွမလၞိန်ဗပိန် ညးထ္ၜးဆန္ဒဗီုဗီုဏအ် ဟွံဒုင်တဲရ။&lt;ref name=&quot;:27&quot; /&gt;

ရုင်ဗၠာဲသၟိင် ပ္ဍဲကဵုဍုင်ဇၞော်ဇၞော် ဗီုကဵု နေပျဳတဝ် ကေုာံ မကွေတအ်ဂှ် ဒးဒုင်ကၠဟ်ပလီု နကဵု ညးထ္ၜးဆန္ဒတအ်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Handful of police officers join Myanmar's uprising against military regime|url=https://www.myanmar-now.org/en/news/handful-of-police-officers-join-myanmars-uprising-against-military-regime|access-date=2021-02-09|website=Myanmar NOW|language=en}}&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲ ၉ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ဗၠာဲသၟိင် ခွန်အောင်ကိုကို နူကဵု ရုင်ဗၠာဲသၟိင် နေပျဳတဝ် တိတ်နူလျိုင်တုဲ လုပ်ပံင်ကဵု ညးထ္ၜးဆန္ဒတအ်၊ ညးဂှ် ဒှ်ဗၠာဲသၟိင် အဃောမယိုက်ဂၠေင်တာလျိုင် တိတ်ပံင်တောဲ ကုညးထ္ၜးဆန္ဒ ကိုပ်ကၠာအိုတ်ရ။&lt;ref name=&quot;:30&quot;&gt;{{Cite web|title=Across Myanmar, police set their fears aside to show solidarity with fellow citizens|url=https://www.myanmar-now.org/en/news/across-myanmar-police-set-their-fears-aside-to-show-solidarity-with-fellow-citizens|access-date=2021-02-11|website=Myanmar NOW|language=en}}&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၀ ဂကောံဗၠာဲသၟိင် မွဲဂကောံ နူကဵုတွဵုရးဍုင်ကရေင် လလောင်တြး ဟွံထံက်ဂလာန် ပၞာန်သီအဝဵု။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-11|title=In rural Myanmar, residents protect police who reject coup|url=https://apnews.com/article/world-news-race-and-ethnicity-myanmar-63165d7894a4ab97a20ab24be592626d|access-date=2021-02-11|website=AP NEWS}}&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၁၊ ၂၀၂၁ ဂှ် ကောန်မန်၊ ကရေင်၊ ပအိုအ်တအ် ပံင်ကောံတုဲ ထ္ၜးဆန္ဒ ပ္ဍဲလတူဍုင်မတ်မလီု နကဵုတင်ရန်တၟအ် &quot;တၠအဝဵုလဵုဟွံဟီု ဒစဵုဒစးဖအိုတ် (အာဏာရှင်ဟူသမျှ တော်လှန်ကျ)&quot;။ ရမ္သာင်ကရေဲ အဓိကဂှ် ပန်တင် &quot; အာဏာရှင်စနစ် တိုက်ဖျက်ရေး ဒို့အရေး၊ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ဖျက်သိမ်းရေး ဒို့အရေး၊ ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ ပြည်ထောင်စု ပေါ်ပေါက်ရေး ဒို့အရေး၊ မတရား ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရသူများ လွှတ်ပေးရေး ဒို့အရေး&quot; ပ္ဍဲဂှ် သၟတ်မန်မွဲ ဟီုကဵု အစာပရိုင်ဌာန်ဗၠးၜးမန် &quot;ပိုယ်ဂှ် တၠအဝဵုပၞာန်လေဝ် ဟွံမဲပၟိက်၊ တၠအဝဵုဒဳမဝ်ကရေသဳလေဝ် ဟွံမဲပၟိက်၊ တၠအဝဵု ဂကူလဵုလေဝ် ဟွံမဲပၟိက်၊ ဟိုတ်ဂှ်ရ ပိုယ်ထ္ၜးဆန္ဒ နကဵုက္ဍိုပ် တၠအဝဵုလဵုဟွံဟီု ပိုယ်ဒစဵုဒစးဖအိုတ်&quot;။ ညံင်ရဴ ပ္ဍဲဍုင်မတ်မလီုကီု ပ္ဍဲဍုင်လ္ဂုင်လေဝ် ကောန်ဍုင်အရင် မပ္တံကဵု ဂကူကရေင်၊ ဂကူကချေင်၊ ဂကူချေင်၊ ဂကူမန်၊ ဂကူသေံ၊ ဂကူယခေင်၊ ဂကူဗမာ၊ ဂကူလဳသူ၊ ဂကူဝ၊ ဂကူပအိုအ်၊ ဂကူပလံင်၊ ဂကူဒိုင်နက်၊ ဂကူမြို့၊ ဂကူအင်းသား၊ ဂကူမရမာကြီး၊ ဂကူသက်၊ ဂကူဟိန္ဒူ၊ တမေလ်တအ် ပံင်ကောံတုဲ ထ္ၜးဆန္ဒ မအာတ်မိက် သၞောတ်ဖေက်ဒရေဝ်ကီုရ။ &lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-11|title=အာဏာရှင်ဟူသမျှ တော်လှန်သော တိုင်းရင်းသားလူငယ်များ မော်လမြိုင်မြို့တွင် ဆန္ဒထုတ်ဖော်|url=http://burmese.monnews.org/2021/02/11/အာဏာရှင်ဟူသမျှ-တော်လှန်/?fbclid=IwAR1n1fhkJwglY1NY5w3S_0odA0a-SlHItYdffvu9Boq0QMZpsoa26vSkvNw|access-date=2021-02-13|website=Mon News Agency}}&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲ ၁၂ ဖေဖဝ်ဝါရဳ မဒှ် တ္ၚဲကၟိန်ဍုင်ပံင်ကောံဂှ် ဗၠာဲသၟိင်တအ် အာတ်မိက် ကဵုပရးမၞိဟ်တုဲ ဟိုတ်နူ ဟွံပရးတုဲ ဗၠာဲသၟိင် လုပ်ထကးမၞိဟ်အတေင်၊ ပန်ဘပဠဂၠံင်လတူ၊ မၞိဟ်ဒစိတ်တၠ ဒးဒုင်ရပ် ပ္ဍဲမတ်မလီု။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-12|title=Myanmar protests: shots heard in southeast city as police disperse crowd|url=https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3121563/myanmar-military-pardons-23000-prisoners-protests-rage|access-date=2021-02-12|website=South China Morning Post|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Limited|first=Bangkok Post Public Company|title=Protesters defy Myanmar junta, shots fired in Mawlamyine|work=Bangkok Post|url=https://www.bangkokpost.com/world/2067231/protesters-defy-myanmar-junta-shots-fired-in-mawlamyine|access-date=2021-02-12}}&lt;/ref&gt; ကြဴနူ မရပ်ကြိုင်လဝ် ပွိုင် ၈ နာဍဳတုဲ ကလေင်ဗလးကဵု သီုညးဖအိုတ်ပၠန်။&lt;ref&gt;{{Cite news|last=News|first=7Day|title=မော်လမြိုင်တွင်ဆန္ဒပြရာမှ ကျောင်းသားအချို့အပါအဝင် ကိုးဦးအား ဖမ်းဆီးပြီးနောက် ပြန်လွှတ်ပေ|work=7Day News|url=https://7day.news/detail?id=303590|access-date=2021-02-13|website=7Day News|language=Burmese}}{{Dead link|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၄ ဗၠာဲသၟိင်မွဲ အဃောမကေတ်ဒၟံင် တာလျိုင်ဂီုကၠီု ပ္ဍဲကဵု အရာပ်သ္ၚိနှင်းဆီ၊ ပွိုင်ဍုင်အောင်မြေသာစံ၊ ရးမာန္တလေဂှ် ပ္ဍဲဂၠံင်ကမ်းနားလမ်းဂှ် ညးဍုင်ကွာန်တအ် ဗိုင်ရပ်တုဲ ကော်ပၠုပ် ပ္ဍဲဇြပ်သဘင်ဓရ်မွဲရ။ ညးဍုင်ကွာန်တအ် ၜုင်တက် စဵုကဵုဗၠာဲသၟိင်ဂှ် စိပ်အာရ။ နကဵု ဒဏ်သရ မဒးဒုင်ၜုင်တက် ကုညးဍုင်ကွာန်ဂှ် ဗၠာဲသၟိင်ဂှ် ဒးချိုတ်အာ ပ္ဍဲရုင်ဂဥုဲပၞာန် ပ္ဍဲဍုင်ပြင်ဦးလွင် ပ္ဍဲဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၆ ဂှ်ရ။&lt;ref&gt;{{Cite news|last=News|first=DSinfo|title=မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ အောင်မြေသာစံမြို့နယ်အတွင်း ဆူပူအကြမ်းဖက်သမားများ၏ ဝိုင်းဝန်းရိုက်နှက်မှုခံခဲ့ရသည့် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင် ၁ ဦး ရရှိဒဏ်ရာများဖြင့် သေဆုံး|work=DS info|url=https://www.facebook.com/TatmadawInformationTeam/posts/251891339887835|access-date=2021-02-17|website=www.dsinfo.org|language=Burmese}}&lt;/ref&gt;

=== မစၟတ်သမ္တီ သွဟ်မာဲ ===
မၞိဟ်စၞးမဂွံဇမၞးလဝ်မာဲ နူကဵု သဘင်မာဲ နဝ်ဝေမ်ဗါ ၂၀၂၀ ဂှ် နကဵု အလဵုအသဳပၞာန် ဟွံပဒတန် လုပ်သၞောဝ်ဏီရ။ ပ္ဍဲဖေဖဝ်ဝါရဳ ၄၊ ၂၀၂၁ ဂှ် မၞိဟ်စၞး နူကဵု ဗော်အေန်အေဝ်ဒဳ ၜိုတ် ၇၀ တၠ ကၠောန်သဘင်ဒုင်သစာ ပ္ဍဲနေပျဳတဝ်၊ တုဲ လလောင်တြး ဇကုဂှ် ဒှ်မၞိဟ်စၞး ညးဍုင်ကွာန် မရုဲစှ်လဝ် နဒဒှ် မၞိဟ်မဂွံအခေါင်ပတန်သၞောဝ် ပွိုင်အာယုက် မသုန်သၞာံရ။&lt;ref&gt;{{cite web|date=2021-02-04|title=NLD lawmakers in Nay Pyi Taw defy military, take oath of office |url=https://www.frontiermyanmar.net/en/nld-lawmakers-in-nay-pyi-taw-defy-military-take-oath-of-office/|access-date=2021-02-06|publisher=Frontier Myanmar}}&lt;/ref&gt; တ္ၚဲယးဂှ် မၞိဟ်စၞး ၃၀၀ တၠ ပဒတန် ဒဒှ်ရ ညးတအ် ဒက်ပ္တန်လဝ် ကမ္မတဳမပစၞးစၠတ်ထဝ်ကၟိန်ဍုင်။&lt;ref name=&quot;:16&quot;&gt;{{Cite web|date=2021-02-08|title=Amid Coup, Myanmar's NLD Lawmakers Form Committee to Serve as Legitimate Parliament|url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/amid-coup-myanmars-nld-lawmakers-form-committee-serve-legitimate-parliament.html|access-date=2021-02-08|website=The Irrawaddy|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|date=2021-02-05|title=Myanmar politicians defy coup, say they are true government|url=https://apnews.com/article/myanmar-coup-politicians-a576dcd73070070877e8d567ec5e8a5c|access-date=2021-02-06|agency=AP NEWS}}&lt;/ref&gt; နကဵု ကမ္မတဳဂှ် ကၠောန်သဘင်ကောံဓရီုကိုပ်ကၠာအိုတ် နကဵု [[Zoom (software)|Zoom]]။&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2021-02-08|title=After a decade of change in Myanmar, fear of the past drives anti-coup protests|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-past-idUSKBN2A70HI|url-status=live|access-date=2021-02-08}}&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲ ၆ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ ဗော်ပရေင်ဍုင်ကွာန် ဗွဲမဂၠိုင် သီုကဵု ဗော်ကောန်ဂကူသေံ (Shan Nationalities League for Democracy SNLD)၊ ဗော် (Democratic Party for a New Society)၊ ဗော်ကောန်ဂကူကရေင် (Karen National Party) ကေုာံ ဗော်ကောန်ဂကူချေင်အရှဝ် (Asho Chin National Party) လလောင်တြး ဒဒှ်ရ ဒပ်ပၞာန် အာတ်မိက် ညံင်ဗော်ညးတအ် ဂွံပလံင်မၞိဟ်စၞး ပ္ဍဲကံင်သဳစၟိန်ပြမာန်ဍုင်ဂှ် ညးတအ် ဟွံဒုင်တဲ။&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{cite web|title=SNLD, DPNS reject offer to participate in new government|url=https://elevenmyanmar.com/news/snld-dpns-reject-offer-to-participate-in-new-government|access-date=2021-02-06 |newspaper=Eleven Media Group Co., Ltd}}&lt;/ref&gt; နကဵုဗော်ဇၞော်မောဝ်ကရေင်ဍာဲ (Karenni National Progressive Party) လလောင်တြး ဒစဵုဒစး ပၞာန်သီအဝဵု အာတ်မိက် ဂွံပသောင်ပြသၞာဍုင် နကဵုနဲမဆဵုဂဗတက်ကျာ။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-08|title=Karenni National Progressive Party urges NLD and Tatmadaw to negotiate|url=https://www.mmtimes.com/news/karenni-national-progressive-party-urges-nld-and-tatmadaw-negotiate.html|access-date=2021-02-08|website=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-08-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210819063030/https://www.mmtimes.com/news/karenni-national-progressive-party-urges-nld-and-tatmadaw-negotiate.html}}&lt;/ref&gt;

ပ္ဍဲ ၇ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ကမ္မတဳပါလဳမာန်ဂှ် လလောင်တြး ဒဒှ်ရ ပၞာန်သီအဝဵုဂှ် ဒှ်အရာမကလိလောန်ဒုဟ် တုဲပၠန် ကပိနေတ်ဝန်ဇၞော် မင်းအောင်လှိုင် မဒက်လဝ်ဂှ် ဒှ်အရာ မဟွံလုပ်ကဵုသၞောဝ်။&lt;ref name=&quot;:16&quot; /&gt; နကဵု ကမ္မတဳဂှ်ဟီု ပၞာန်ကလိလောန်ဒုဟ် အတိုင်သၞောဝ်ပိုဒ် ၆တုဲ ဟီု ညံင်အဝဵုဍုင်ဂှ် ကလေင်ပအပ်ကဵု အလဵုအသဳညးဍုင်ကွာန်။&lt;ref name=&quot;:16&quot; /&gt; နကဵုကမ္မတဳဂှ် ကဵုကသပ် ကုကုလသမဂ္ဂ ကေုာံ ဍုင်နာနာ ကိစ္စဍုင်ဗၟာ အရာအိုတ်သီုဂှ် ဒးဆက်ကဵုညးတအ်။&lt;ref name=&quot;:16&quot; /&gt;

==ဗီုအလဵုအသဳပၞာန် မရပ်စပ်ဂမၠိုင်==
=== ထပိုတ်အေန်တာနေတ် ===
ပ္ဍဲ ၄ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ ကမၠောန်တေဝ်လဳဖုန် (telecom operators) ကေုာံ ကမၠောန်အေန်တာန်တအ် ဒးဒုင်ကဵုအမိင် သွက်ဂွံ ကၟာတ်ထောအ် [[ဝှုက်ဗောက်]] စဵုကဵု ၇ ဖ ေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁။&lt;ref name=&quot;:15&quot;&gt;{{cite news|date=2021-02-03|title=Myanmar internet providers block Facebook services after government order|agency=Reuters|url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-facebook-idUSKBN2A32ZE|url-status=live|access-date=2021-02-04}}&lt;/ref&gt; Myanma Posts and Telecommunications (MPT) မဒှ်ကမ္မဏဳ ဍုင်မပိုင်ပြဳဂှ် ကၟာတ်ထောအ် ဟွံကဵု ပလံင်လိက် [[ဝှုက်ဗောက်|Facebook Messenger]]၊ အေန်သတာဂြာမ် (Instagram) ကေုာံ WhatsApp တုဲ နကဵု ကမ္မဏဳ Telenor Myanmar ဂှ် ကၟာတ် ဆ ဝှုက်ဗောက်ဟေင်။&lt;ref&gt;{{cite web|date=2021-02-03|title=Directive to block social media service|url=https://www.telenor.com/directive-to-block-social-media-service/|access-date=2021-02-04|publisher=Telenor Group|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-12-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211205103134/https://www.telenor.com/directive-to-block-social-media-service/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:15&quot;/&gt; ဝှုက်ဗောက်ဂှ် စကာ နဒဒှ် ပရေင်အဆက်စမၠောအ် ပရးဝါဒ ပ္ဍဲကဵု ပရေင်ချဳဓရာင် civil disobedience campaign's labour strikes ကေုာံ ပရေင်ချဳဓရာင်ဗဂပ်ဗဗေင်ဂမၠိုင်ရ။&lt;ref name=&quot;:15&quot;/&gt; ကောန်ဍုင်ဗၟာ ၜိုတ်ကဝက်ဂှ် စကာဒၟံင် ဝှုက်ဗောက်။&lt;ref name=&quot;:15&quot;/&gt; ဟိုတ်နူ ဝှုက်ဗောက် မဒးဒုင်ကၟာတ်တုဲ ညးဍုင်ကွာန်တအ် စကာကၠုင် Twitter.&lt;ref name=&quot;:7&quot;&gt;{{cite news|last=Potkin|first=Fanny|date=2021-02-05|title=After Facebook ban, thousands in Myanmar take to Twitter to plead #RespectOurVotes|agency=Reuters|url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-twitter-idUSKBN2A5189|access-date=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; တ္ၚဲယးဂှ် နကဵုအလဵု သီုဆက်ကၟာတ်ထောအ် Twitter ကီုရ။&lt;ref&gt;{{cite web|title=Myanmar's new military government is now blocking Twitter and Instagram|url=https://social.techcrunch.com/2021/02/05/myanmar-military-government-is-now-blocking-twitter/|access-date=2021-02-06|publisher=TechCrunch}}{{Dead link|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|date=2021-02-05|title=Directive to block social media services Twitter and Instagram in Myanmar|url=https://www.telenor.com/directive-to-block-social-media-services-twitter-and-instagram-in-myanmar/|access-date=2021-02-06|publisher=Telenor Group|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-12-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211205103134/https://www.telenor.com/directive-to-block-social-media-services-twitter-and-instagram-in-myanmar/}}&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲအခိင်ဂယး ၆ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၁ အလဵုအသဳကၟာတ်ထောအ် အေန်တာနေတ် အလုံမွဲဍုင်။&lt;ref&gt;{{cite web|date=2021-02-06|title=Myanmar junta blocks internet access as coup protests expand|url=https://apnews.com/article/united-nations-myanmar-media-social-media-yangon-e7765d3459d386219ee1dca8ad1e089c|access-date=2021-02-06|agency=AP NEWS}}&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲတ္ၚဲဂှ်ကီု နကဵု ဝှုက်ဗောက် အာတ်မိက်အလဵုအသဳ ညံင်ဟွံဂွံကၟာတ်ထောအ် သဵုရှေဝ်မဳဒဳယာကီုရ။&lt;ref&gt;{{cite news|date=2021-02-06|title=Facebook urges unblocking of Myanmar social media|agency=Reuters|url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-facebook-idUSKBN2A60DE|access-date=2021-02-07}}&lt;/ref&gt; အဆက်စမၠောအ် အေန်တာနေတ်ဂှ် တ္ၚဲယးဂှ် ကလေင်ပံက်ကဵုပၠန်ကီုလေဝ် ဒတန်သဵုရှေဝ်မဳဒဳယာသီုဖအိုတ်ဂှ် ဆက်ကၟာတ်လဝ်ဖိုဟ်ရ။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Internet access partially restored in Myanmar as protests grow against military coup|url=https://www.channelnewsasia.com/news/asia/internet-access-partially-restored-in-myanmar-as-protests-grow-14131802|access-date=2021-02-07|website=CNA|language=en|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-06-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210614233403/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/internet-access-partially-restored-in-myanmar-as-protests-grow-14131802}}&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲ ၁၄ ဖေဖဝ်ဝါရဳ၊ တေဝ်လဳနဝ် (Telenor) လလောင်တြး ဒဒှ်ရ ညးတအ် ဟွံဆက်ကလိဂွံအခေါင် သွက်ဂွံဗလးကဵု အေန်တာနေတ်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Directives from authorities in Myanmar - February 2021|url=https://www.telenor.com/sustainability/responsible-business/human-rights/mitigate/human-rights-in-myanmar/directives-from-authorities-in-myanmar-february-2021/|access-date=2021-02-15|website=Telenor Group|language=en|archive-date=15 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210215082607/https://www.telenor.com/sustainability/responsible-business/human-rights/mitigate/human-rights-in-myanmar/directives-from-authorities-in-myanmar-february-2021/|url-status=live|accessdate=2021-02-17|archivedate=2021-02-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210215082607/https://www.telenor.com/sustainability/responsible-business/human-rights/mitigate/human-rights-in-myanmar/directives-from-authorities-in-myanmar-february-2021/}}&lt;/ref&gt; စတမ်နူ ၁၅ ဖေဖဝ်ဝါရဳ သၟိင်ပၞာန် ကလေင်ကၟာတ် အေန်တာနေတ် အလုံမွဲဍုင်ပၠန်၊ ကၠိုဟ်တ္ၚဲဟွံသေင် နူအခိင် ဗတမ် ၁ နာဍဳကလေင် စဵုကဵု ဂယး ၉ နာဍဳ။&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Beech|first=Hannah|date=2021-02-14|title=Military Imposes Full Grip on Myanmar in Overnight Crackdown|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/02/14/world/asia/myanmar-military-crackdown.html|access-date=2021-02-15|issn=0362-4331|archive-date=15 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210215152313/https://www.nytimes.com/2021/02/14/world/asia/myanmar-military-crackdown.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-01-31|title=Internet disrupted in Myanmar amid apparent military uprising|url=https://netblocks.org/reports/internet-disrupted-in-myanmar-amid-apparent-military-uprising-JBZrmlB6|access-date=2021-02-15|website=NetBlocks|language=en-US|archive-date=1 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210201002842/https://netblocks.org/reports/internet-disrupted-in-myanmar-amid-apparent-military-uprising-JBZrmlB6|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

=== မပ္တိတ် သၞောဝ်ဂီုကၠီုသာဲဗါ (cybersecurity law) ===
ပ္ဍဲ ၉ ဖေဖဝ်ဝါရဳဂှ် နကဵု သၟိင်ပၞာန် ဓဇက်ပ္တိတ် သၞောဝ်ဂီုကၠီုသာဲဗါ (မူအပြောမ်) သီုဖအိုတ် နွံ ၃၆ မုက် မဆေင်စပ် ကုကမၠောန်တေဝ်လဳဖုန် ကေုာံ အေန်တာနေတ်ဂမၠိုင်ရ။&lt;ref name=&quot;:31&quot;&gt;{{Cite news|title=Myanmar junta cyber bill would violate rights, critics say|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/article/myanmar-politics-internet-int-idUSKBN2AA2AU|access-date=2021-02-11}}&lt;/ref&gt; သၞောဝ်ဂှ် ပကဵု ညံင်အလဵုအသဳ ကလိဂွံအခေါင် သွက်ဂွံကၟာတ်လဒဵု၊ ပိုင်ခြာ ပ္ဍဲအရာမစကာ အေန်တာနေတ်ရ။&lt;ref name=&quot;:31&quot; /&gt; နကဵု ဂကောံ ၁၅၀ ဂကောံပံင်ကောံတုဲ ပ္တိတ်လိက်လလောင်တြး ဒဒှ်ရ သၞောဝ်ဂှ် ပကဵု ညံင်ဂွံကၟာတ်လဒဵု အခေါင်သဇိုင်ကောန်မၞိဟ် မဆေင်ကဵု အခေါင်ဟီုဂးဗွဲမဗၠးၜးရ။&lt;ref name=&quot;:31&quot; /&gt;

=== မပ္တိတ် သၞောဝ်ပၞာန် (martial law) ===
ပ္ဍဲ ၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ဂှ် သၟိင်ပၞာန် ပ္တိတ်အမိင် သၞောဝ်ပၞာန်&lt;ref name=&quot;:19&quot;&gt;{{Cite web|date=2021-02-08|title=Myanmar junta promises multiparty election, family of detained Australian call for his release|url=https://www.abc.net.au/news/2021-02-09/martial-law-declared-in-seven-myanmar-townships/13133906|access-date=2021-02-08|website=www.abc.net.au|language=en-AU}}&lt;/ref&gt; နကဵုသၞောဝ်ပၞာန်မ္ဂး အခိင်ဗတံ နူသဝ်တ္ၚဲ ၈ နာဍဳ နူဂယး ၄ နာဍဳ အခေါင်တိတ်မ္ၚး ဟွံမဲ၊ တုဲပၠန် မၞိဟ်ဂၠိုင်နူ ၅ တၠ&lt;ref name=&quot;:24&quot;&gt;{{Cite web|date=2021-02-08|title=UPDATED Curfews imposed in townships across Myanmar amid widespread protests|url=https://www.mmtimes.com/news/updated-curfews-imposed-townships-across-myanmar-amid-widespread-protests.html|access-date=2021-02-08|website=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-08-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210819064035/https://www.mmtimes.com/news/updated-curfews-imposed-townships-across-myanmar-amid-widespread-protests.html}}&lt;/ref&gt; ကောံရေင်သကအ် ပ္ဍဲမ္ၚး ဒၞာဲမဆေင်ကဵု မၞိဟ်ဂမၠိုင် ကေုာံ ထ္ၜးဆန္ဒ ဟွံဂွံရ။&lt;ref name=&quot;:19&quot; /&gt; သၞောဝ်ပၞာန်ဂှ် ဆေင်စပ်ကဵု ဆေင်စပ် ကုပွိုင်ဍုင် ၇ ပ္ဍဲမာန္တလေ ကေုာံ မွဲပွိုင်ဍုင် ပ္ဍဲရးဨရာဝတဳ။&lt;ref name=&quot;:19&quot; /&gt; နူဂှ် သမၠဲပတိုန် ပွိုင်ဍုင်ဗွဲမဂၠိုင် ပ္ဍဲဍုင်လ္ဂုင်၊ ယှိုယ်ဗဝ်၊ မုံရွာ၊ စကိုင်၊ ကလေ ပ္ဍဲရးစကိုင်၊ ဍုင်ဗဂေါ၊ ဖာသံင် ပ္ဍဲတွဵုရးကရေဲဍာဲ၊ မဒှ်ဒၞာဲ မၞိဟ်မထ္ၜးဆန္ဒဂၠိုင်တအ်ရ။&lt;ref name=&quot;:24&quot; /&gt; နူဂှ်ပၠန် သၞောဝ်ပၞာန်ဂှ် ပြးကၠောအ်အာ သီုဖအိုတ် ၉၀ ပွိုင်ဍုင်။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-09|title=90 townships in 30 cities across Myanmar under curfew order|url=https://www.mmtimes.com/news/90-townships-30-cities-across-myanmar-under-curfew-order.html|access-date=2021-02-09|website=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-08-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210820035143/https://www.mmtimes.com/news/90-townships-30-cities-across-myanmar-under-curfew-order.html}}&lt;/ref&gt;

=== ပရးမၞိဟ် နကဵုဒြဟတ် ===
ပ္ဍဲ ၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ဂှ် ဗၠာဲသၟိင်တအ် စစကာ မကံရဝ်ဗါ၊ ပန်ကဵု အမၠံက်ဍာ်၊ ကၠဟ်ကဵု ဂေသ်ရမတ်တုဲ ပရးမၞိဟ်ရ။&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2021-02-09|title=Myanmar coup: Police fire rubber bullets as protesters defy ban|language=en-GB|work=BBC News|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-55991210|access-date=2021-02-09}}&lt;/ref&gt; ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၉ ပ္ဍဲနေပျဳတဝ် မၞိဟ်ထ္ၜးဆန္ဒ ၜါတၠ ဒးဒုင်ပန် နကဵုလွဟ်တုဲ ဒးတိုန်ရုင်ဂဥုဲ။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Two people in critical condition after police shoot peaceful protesters with live bullets in Naypyitaw - doctor|url=https://www.myanmar-now.org/en/news/two-people-in-critical-condition-after-police-shoot-peaceful-protesters-with-live-bullets-in|access-date=2021-02-09|website=Myanmar NOW|language=en}}&lt;/ref&gt; သၟတ်ဗြဴအာယုက် ၁၉ သၞာံ မြသွဲ့သွဲ့ခိုင်&lt;ref&gt;{{Cite web|last=|first=|date=2021-02-10|title=မမြသွဲ့သွဲ့ခိုင် ပစ်ခတ်ခံရမှုအပေါ် UN အထူးကိုယ်စားလှယ် မေးခွန်းထုတ်|url=https://burma.irrawaddy.com/news/2021/02/10/237873.html|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=2021-02-10|website=ဧရာဝတီ|language=my}}&lt;/ref&gt; ဒးပ္ဍဲက္ဍဟ်တုဲ က္ဍဟ်ချိုတ် (brain dead)&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-10|title=Election 2020 {{!}} Family of Police Crackdown’s Victim Urges Rooting Out Dictatorship|url=https://www.irrawaddy.com/elections/family-police-crackdowns-victim-urges-rooting-dictatorship.html|access-date=2021-02-10|website=The Irrawaddy|language=en-US}}&lt;/ref&gt; သၟတ်ဗြဴဂှ် ဒးဒုင်ပန် နကဵုမကမ်ဗကေဝ်&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2021-02-10|title=‘It was her spirit’: Myanmar teen shot by police was determined to protest coup|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/article/myanmar-politics-victim-int-idUSKBN2AA1J8|url-status=live|access-date=2021-02-11}}&lt;/ref&gt; နကဵု ဗၠာဲသၟိင်။&lt;ref name=&quot;guardian/woman shot in head&quot;&gt;{{cite news|date=9 February 2021|title=Myanmar protests: woman shot in head as police response escalates|language=en|work=the Guardian|url=https://www.theguardian.com/global-development/2021/feb/09/myanmar-protesters-curfew-junta-demonstrators-army|access-date=10 February 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Girl shot by police in Naypyitaw crackdown put on life support: doctor|url=https://www.myanmar-now.org/en/news/girl-shot-by-police-in-naypyitaw-crackdown-put-on-life-support-doctor|access-date=2021-02-10|website=Myanmar NOW|language=en}}&lt;/ref&gt; ဟိုတ်နူဏအ်တုဲ နကဵု ကုလသမဂ္ဂ ပ္တိတ်လိက်လလောင်တြး ဒစဵုဒစး လတူအလဵုအသဳ မဖန်ဏာလဝ်ဂှ်ရ။&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-02-09|title=Nay Pyi Taw protesters shot, UN voices concern|url=https://www.mmtimes.com/news/nay-pyi-taw-protesters-shot-un-voices-concern.html|access-date=2021-02-09|website=The Myanmar Times|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-08-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210819070447/https://www.mmtimes.com/news/nay-pyi-taw-protesters-shot-un-voices-concern.html}}&lt;/ref&gt; ပ္ဍဲဍုင်လ္ဂုင် ကောန်ပၞာန်တအ် ဒးမံင်လက်ကြဴ ဗၠာဲသၟိင်တုဲ ကေတ်ဂီုကၠီုရ။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Myanmar police fire rubber bullets as hundreds of thousands march|url=https://asia.nikkei.com/Spotlight/Myanmar-Coup/Myanmar-police-fire-rubber-bullets-as-hundreds-of-thousands-march|access-date=2021-02-09|website=Nikkei Asia|language=en-GB|accessdate=2021-02-12|archivedate=2021-06-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210614234110/https://asia.nikkei.com/Spotlight/Myanmar-Coup/Myanmar-police-fire-rubber-bullets-as-hundreds-of-thousands-march}}&lt;/ref&gt; ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၂ ပ္ဍဲ ([[တ္ၚဲကၟိန်ဍုင်ပံင်ကောံ]]) ဂှ် ပ္ဍဲ ဍုင်မတ်မလီု နကဵုဗၠာဲသၟိင် ဒးပန်နကဵုသေနာတ် ဂၠံင်လတူ သွက်ဂွံပရးမၞိဟ်ရ။&lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot;&gt;{{Cite news|last=Limited|first=Bangkok Post Public Company|title=Protesters defy Myanmar junta, shots fired in Mawlamyine|work=Bangkok Post|url=https://www.bangkokpost.com/world/2067231/protesters-defy-myanmar-junta-shots-fired-in-mawlamyine|access-date=2021-02-12}}&lt;/ref&gt;ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၄ ပ္ဍဲမြစ်ကြီးနား မၞိဟ်တအ် ကောံဒၟံင် ပ္ဍဲကဵု ရုင်ဗလးဒြဟတ်လလဳဂှ် နကဵု ဗၠာဲသၟိင် ကေုာံ ပၞာန်ဂီုကၠီု ဒးပန် နကဵုသေနာတ် ဂၠံင်လတူ၊ ကၠဟ်ကဵု ဂေသ်ရမတ်တုဲ ပရးမၞိဟ်ရ။ တုဲပၠန် အစာပရိုင် ၅ တၠလေဝ် ဒးဒုင်ရပ်ကီုရ။&lt;ref&gt;{{cite web |title=မြစ်ကြီးနားမြို့ မန်ခိန်ရပ်ကွက်ရှိ ဘူးဂါးမလိလျှပ်စစ်ဓာတ်အားခွဲရုံတွင် တပ်မတော်သားများ ဝင်ရောက် နေရာယူမှုအပေါ် ကန့်ကွက်ဆန္ဒပြရာမှ လူစုလူဝေးဖြစ်ပြီး လုံခြုံရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်များက ဖြိုခွင်းခဲ့ |url=https://news-eleven.com/article/204689 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |access-date=၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ |language=my}}&lt;/ref&gt; ဆဂး သၟာပရိုင် မဒးဒုင်ရပ်တအ်ဂှ် တ္ၚဲယးဂှ် ဗလးကဵု သီုညးဖအိုတ်ပၠန်ရ။

နကဵုလပါ် ဗၠာဲသၟိင် ကေုာံ ဒပ်ဂီုကၠီုတအ်မ္ဂး အတိုင်သၞောတ်ဗၠာဲသၟိင် မရပ်စပ် အဓိကိုရ်ဂမၠိုင် ဥပဒေပိုဒ်ၝောအ် ၁၄၄၊ ဗွဲကိုပ်ကၠာ နကဵု စက်သမၠဲရမ္သာင် ဟီုဂးကဵုသတိ ညံင်ဂွံပရးကဵုမၞိဟ်၊ ယဝ်ရ ဟွံပရးကဵု အတိုင်မအာတ်မိက်ဟေင် ညးတအ် လုပ်ပသောင် နကဵုဒြဟတ်၊ မၞိဟ်မထေက်ကဵု ဒးရပ်ဂှ် ရပ်ကော်ဏာ ရုင်ဗၠာဲသၟိင်ရ။&lt;ref&gt;{{cite web |title=ရာဇဝတ်ကျင့်ထုံး ဥပဒေပုဒ်မ-၁၄၄ ကိုထုတ်ပြန်ထားသည့် နယ်မြေများအတွင်း၌ ဥပဒေမဲ့ဆူပူဆန္ဒပြသူများအား ဖမ်းဆီး၊ လိုအပ်သလိုဆက်လက်ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်|url=https://www.facebook.com/TatmadawInformationTeam/posts/251180766625559 |website=တပ်မတော်သတင်းမှန် ပြန်ကြားရေးအဖွဲ့ Facebook |access-date=၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ |language=my}}&lt;/ref&gt;

===ပတိတ်ဝရာန်===
ကုညးမဆဝ်ဗ္ၚုဟ်ဒၟံင် ညံင်ဂွံပါလုပ် ပ္ဍဲကဵု CDM ဗွဲတၟေင် သၟာအနုသုခုမတအ် နကဵု အလဵုအသဳ ပ္တိတ်လိက် ဒဒှ်ရ ညးတအ် ပံက်လဝ် အမှု နကဵု ရာဇာသတ်ဇၞော် ပိုဒ်ဇၞော် ၅၀၅-က မဒှ်ဒုဟ်။ မၞိဟ်မဒးဒုင်ပတိတ်ဝရာန် ပ္ဍဲတ္ၚဲ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၇ ဂှ် 
ပြေတီဦး၊ ကိုပေါက်၊ လူမင်း၊ ဝိုင်း၊ ဏကြီ ကေုာံ အနဂ္ဂ။&lt;ref&gt;{{cite web |title=သတင်းပေးနိုင်ရန် ထုတ်ပြန်ကြေညာချက်|url=https://www.facebook.com/TatmadawInformationTeam/posts/252625986481037 |website=တပ်မတော်သတင်းမှန် ပြန်ကြားရေးအဖွဲ့ Facebook |access-date=၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ |language=my}}&lt;/ref&gt; 
ပါဲနူဂှ်တုဲ နူကဵု ဗၠာဲသၟိင်တအ် ဆက်ဏာ ဖုန် ကုသၟာအနုသုခုမတအ်တုဲ ဟီု&quot;ထ္ၜးဆန္ဒ ဗလးကဵု ဒဝ်အံင်သာန်သုကျဳ၊ နွံပၟိက် ဒဳမဝ်ကရေသဳဂှ် နကဵုသၟိင်တၠတအ် ညးတအ် ဟွံဟီု၊ အခေါင်နွံပေင်င်။ ဆဂး ဆဝ်ဗ္ၚုဟ် CDM ဂှ် နကဵုသၟိင်တၠတအ် ညးတအ် နကဵုနဲလဵုလေဝ် ဟွံကဵုအခေါင်တုဲ ယဝ်ရဆက်ကၠောန်အာဒၟံင်ဏီမ္ဂး ညးတအ် ရပ်ရောင်&quot; မြဴသာ်ဝွံ သၟာအနုသုခုမ John Lwin ကလေင်လဴဗ္စ ပ္ဍဲကဵုမုက်ဝှုက်ဗောက်ဇကု နကဵုရမ္သာင်တုဲ ဒဒှ်ရ စပ်ကဵု ကိစ္စထ္ၜးဆန္ဒ ကေုာံ ဆဝ်ဗ္ၚုဟ် CDM ညးမချူပတိုန်လဝ် ပ္ဍဲမုက်လိက်ညး သီုဖအိုတ်ဂှ် ညးတအ် ပလီုဇိုတ်ထောအ် ဖအိုတ်ရ။&lt;ref&gt;{{cite web |title=John Lwin ရဲ့ အသံဖိုင္🌀📌
CDM ေအာင္ျမင္လို့ တဖက္က အေသတင္းေနတယ္ထင္ပါတယ္။
 John Lwin က တဖက္အမိန႔္နာခံေနတာကိုပဲ ရယ္ခ်င္တာ။|url=&lt;iframe src=&quot;https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F100055328162923%2Fvideos%2F213546840499587%2F&amp;show_text=false&amp;width=476&quot; width=&quot;476&quot; height=&quot;476&quot; style=&quot;border:none;overflow:hidden&quot; scrolling=&quot;no&quot; frameborder=&quot;0&quot; allowfullscreen=&quot;true&quot; allow=&quot;autoplay; clipboard-write; encrypted-media; picture-in-picture; web-share&quot; allowFullScreen=&quot;true&quot;&gt;&lt;/iframe&gt;|website=Jjohanna Dee Dee's Facebook |access-date=17 Feb. 2021 |language=my}}&lt;/ref&gt; 


==Gallary==
&lt;gallery&gt;
File:MM Protests 2021.jpg|Thousand of protesters participate in an anti-military rally in Yangon's Hleden Junction.
File:Myanmar military is worse.jpg|Protesters in a vehicle with anti-military slogans
File:Human chain in myanmar 2021.jpg|A group of protesters forming a human chain in Yangon's Kamayut Township
File:Wigging to myanmar military.jpg|A group of protesters denouncing the Min Aung Hlaing, and waving the NLD flag
File:Demo myanmar 2021.jpg|Demonstrators on 8 February 2021 in Yangon.
File:Free Our Leaders.jpg|Demonstrators on 8 February 2021 in Yangon.
File:Respect Our Votes.jpg|Demonstrators carrying placards with several hashtag slogans.
File:We want our leader free Daw Aung San Su Kyi.jpg|Demonstrators carrying placards with several hashtag slogans.
File:2021 Civil Disobedience at Hledan Center.jpg|Protest at Hledan Center in 2021
File:Civil Disobedience under Hleden Bridge.jpg|Protest under the Hledan Overpass Bridge
File:Civil Disobedience under Hleden Bridge 2021.jpg|Protest under the Hledan Bridge in 2021
File:Three-finger salute.jpg|Protesters posing with the three-finger salute
File:2021 Civil Disobedience at Hledan.jpg|Protest at Hledan Junction in Yangon.
File:A protester's poster in Moulmein, Burma.jpg|A protester's poster in Moulmein, Burma
File:Mon people protester in Australia.jpg|Mon people protest in Australia
File:Mon people in Bago join protest calling formation of Federal Democratic Union.jpg|Mon people in Bago join protest calling formation of Federal Democratic Union
File:Mon people in Bago join protest calling formation of Federal Democratic Union1.jpg|Mon people in Bago join protest calling formation of Federal Democratic Union
File:Mon people in Bago join protest calling formation of Federal Democratic Union 2.jpg|Mon people in Bago join protest calling formation of Federal Democratic Union
File:Mon people in Bago join protest calling formation of Federal Democratic Union 4.jpg|Mon people in Bago join protest calling formation of Federal Democratic Union
File:Mon people in Bago join protest calling formation of Federal Democratic Union 3.jpg|Mon people in Bago join protest calling formation of Federal Democratic Union
&lt;/gallery&gt;

== See also ==
* [[ပၞာန်သီအဝဵု ဍုင်ဗၟာ ၂၀၂၁]]

== References ==
{{Reflist|refs=

&lt;ref name=&quot;Irrawaddy_6Feb_copper_miners&quot;&gt;{{cite news|last1=Htwe|first1=Zaw Zaw|title=Myanmar Copper Miners Join Anti-Coup Strike|date=2021-02-06|newspaper=[[The Irrawaddy]] |url=https://www.irrawaddy.com/news/myanmar-copper-miners-join-anti-coup-strike.html|access-date=2021-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20210206215542/https://www.irrawaddy.com/news/myanmar-copper-miners-join-anti-coup-strike.html|archive-date=2021-02-06|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;Irrawaddy_5Feb_strike&quot;&gt;{{cite news|last1=Htwe|first1=Zaw Zaw|title=Thousands Join Peaceful Protests Against Myanmar Military|date=2021-02-05|newspaper=[[The Irrawaddy]] |url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/thousands-join-peaceful-protests-myanmar-military.html|access-date=2021-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20210206220039/https://www.irrawaddy.com/news/burma/thousands-join-peaceful-protests-myanmar-military.html|archive-date=2021-02-06|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;Irrawaddy_6Feb_protests&quot;&gt;{{cite news|title=Thousands Take to Streets of Myanmar to Protest Military Takeover|date=2021-02-06|newspaper=[[The Irrawaddy]]|url=https://www.irrawaddy.com/news/thousands-take-to-streets-of-myanmar-to-protest-military-takeover.html|access-date=2021-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20210206215523/https://www.irrawaddy.com/news/thousands-take-to-streets-of-myanmar-to-protest-military-takeover.html|archive-date=2021-02-06|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

&lt;ref name=&quot;AJE_6Feb_protestors_standoff&quot;&gt;{{cite news|title=Thousands of Myanmar protesters in standoff with police in Yangon|date=2021-02-06|newspaper=[[Al Jazeera English]] |url=https://www.aljazeera.com/news/2021/2/6/thousands-of-myanmar-protesters-face-off-with-police-in-yangon|access-date=2021-02-06|archive-url=https://archive.today/khV2n|archive-date=2021-02-06|url-status=live }}&lt;/ref&gt;

}}

== External links ==

*{{Facebook|id=civildisobediencemovement2021|name=Civil Disobedience Movement}}

[[Category:2021 protests]]</text>
      <sha1>e22soflcs0osoj65y994not0bveuwyi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>စၞအာဟာရ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3900</id>
    <revision>
      <id>54924</id>
      <parentid>28593</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:48:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54924</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="843" sha1="froqhhzrcys8fvq7in82oemlpr5qjp3" xml:space="preserve">'''စၞအာဟာရ'''ဝွံမဒှ်စၞစးရ အခိန်ညးတံယဵုဒးစရ၊ ဆက်ဗဵုအာပ္ဍဲဝဳကဳအင်္ဂလိက်ညိ ဟွံသေင်မ္ဂးဆက်ချူအာ။
[[File:Good Food Display - NCI Visuals Online.jpg|thumb|Various foods]]
[[File:Freeze-dried bacon bars.jpg|thumb|150px|Freeze-dried bacon bars that can be used as camping food]]
[[File:MRE contents.jpg|thumb|150px|right|MRE package]]
[[File:New KM.jpg|thumb|150px|right|A &quot;low fat&quot; child's meal from Burger King]]
[[File:AfternoonTea.JPG|thumb|150px|Tea (meal)#Afternoon tea|Afternoon tea finger foods]]
[[File:Culinary fruits front view.jpg|thumb|150px|Fresh fruits.]]
[[File:Tsukiji.CuttingFrozenTuna.jpg|thumb|150px|Cutting frozen tuna]]
[[Category:စၞစဂမၠိုင်]]</text>
      <sha1>froqhhzrcys8fvq7in82oemlpr5qjp3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မိုင်တဝ် (နာဲ)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3974</id>
    <revision>
      <id>54927</id>
      <parentid>29609</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:49:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54927</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31266" sha1="klctm1d8lxzxkj9bg8u3141but6chuk" xml:space="preserve">{{ Infobox person
| honorific_prefix = တၠပညာ မဂိုတ်ဂစာန် သွက်ဂကူမန်
| name = နာဲမၞိက်ၜိုပ် (မိုင်တဝ်)
| honorific_suffix = တၠပညာ မဂိုတ်ဂစာန် သွက်ဂကူမန်
| image = Nai-Maung-Toe.jpg
 &lt;!-- filename only, no &quot;File:&quot; or &quot;Image:&quot; prefix, and no enclosing [[brackets]] --&gt;
| image_upright = 
| landscape = &lt;!-- yes, if wide image, otherwise leave blank --&gt;
| alt = ဗီုရုပ် နာဲမၞိက်ၜိုပ် (မိုင်တဝ်) &lt;!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software --&gt;
| caption            = 
| native_name        = 
| native_name_lang   = 
| pronunciation      = 
| birth_name = မာံအမေဝ်&lt;!-- only use if different from name --&gt;
| birth_date = {{Birth date|1944|05|24}}
| birth_place = ကွာန်ကအ်ခမာ
| baptised           = &lt;!-- will not display if birth_date is entered --&gt;
| disappeared_date  = &lt;!-- {{Disappeared date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} (disappeared date then birth date) --&gt;
| disappeared_place  = 
| disappeared_status = 
| death_date ={{Death date and age|2021|07|17|1944|05|24}}&lt;!--
{{Death date and age|1944|05|24|2021|07|17}} --&gt;
| death_place     = ပ္ဍဲသ္ၚိ သ္ၚိဂၞန် ၈၊ ဂၠံင် ၁၄၆ အရာပ်အယဝ်ကုန် ပလိုတ်၊ ပွိုင်ဍုင်တာမွဲ၊ ဍုင်လ္ဂုင်။
| death_cause        = ယဲ
| body_discovered    = 
| resting_place      = 
| resting_place_coordinates = &lt;!-- {{coord|LAT|LONG|type:landmark|display=inline}} --&gt;
| burial_place = &lt;!-- may be used instead of resting_place and resting_place_coordinates (displays &quot;Burial place&quot; as label) --&gt;
| burial_coordinates = &lt;!-- {{coord|LAT|LONG|type:landmark|display=inline}} --&gt;
| monuments          = 
| nationality = {{Flag|Mon}}မန်
| other_names        = 
| siglum             = 
| citizenship = {{Flag|Myanmar}}ကောန်ဍုင်ဗၟာ
| education = B. A., Dip. Lib., R.L.
| alma_mater = 
| occupation = 
| years_active       = 
| era                = 
| employer  = ဒါရိုက်တာ ရုင်စၟတ်သမ္တီ (ဒေါအ်ဇူ)
| organization = 
* ကမ္မတဳစၟတ်သမ္တီဗွိုက်လတက်မန် (ဥက္ကဋ္ဌ) (၁၉၇၀
* ကမ္မတဳလိက််ပတ်ယေန်သၞာင်မန် - ဍုင်လ္ဂုင် (၂၀၀၉-၂၀၂၁)
* ဂျာနေဝ်အမာတ်ဒိန် (သကိုပ်ညးဒါန်လိက်) (၂၀၁၂ - ၂၀၂၁)
* မဂ္ဂဇြေန်လွဳဟံသာ (ညးဒါန်လိက်) (၁၉၇၂ - ၂၀၂၁)
| agent = &lt;!-- Discouraged in most cases, specifically when promotional, and requiring a reliable source --&gt;
| known_for          = 
| notable_works      = &lt;!-- produces label &quot;Notable work&quot;; may be overridden by |credits=, which produces label &quot;Notable credit(s)&quot;; or by |works=, which produces label &quot;Works&quot;; or by |label_name=, which produces label &quot;Label(s)&quot; --&gt;
| style              = 
| home_town          = 
| net_worth          = &lt;!-- Net worth should be supported with a citation from a reliable source --&gt;
| height             = &lt;!-- &quot;X cm&quot;, &quot;X m&quot; or &quot;X ft Y in&quot; plus optional reference (conversions are automatic) --&gt;
| television         = 
| title              = &lt;!-- Formal/awarded/job title. The parameter |office=may be used as an alternative when the label is better rendered as &quot;Office&quot; (e.g. public office or appointments) --&gt;
| term               = 
| predecessor        = 
| successor          = 
| party = 
| movement = 
| opponents          = 
| boards             = 
| criminal_charges   = &lt;!-- Criminality parameters should be supported with citations from reliable sources --&gt;
| criminal_penalty   =  
| criminal_status    = 
| spouse = မိအေတာန်
| partner            = &lt;!-- (unmarried long-term partner) --&gt;
| children = 
* မိကောန်ဆာန်
* မာံကောင်းစံ
| mother = မိသိင်ကျောအ် &lt;!-- may be used (optionally with father parameter) in place of parents parameter (displays &quot;Parent(s)&quot; as label) --&gt;
| father = နာဲရှာ &lt;!-- may be used (optionally with mother parameter) in place of parents parameter (displays &quot;Parent(s)&quot; as label) --&gt;
| relatives          = 
| family             = 
| callsign           = 
| awards = 
| website            = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| module             = 
| module2            = 
| module3            = 
| module4            = 
| module5            = 
| module6            = 
| signature          = 
| signature_size     = 
| signature_alt      = 
| footnotes          = 
}}

'''အစာနာဲမိုင်တဝ် (ယၟုမန် နာဲမၞိက်ၜိုပ်)''' (Naing Maung Toe) (နိုင်မောင်တိုး) (၁၉၄၄၊ မေ ၂၄ - ၂၀၂၁ ဂျူလာင် ၁၇) ဝွံ ဒှ်အစာချူလိက်၊ အစာဝင်၊ အစာလိက်မန်တြေံ ကေုာံ ညးမဂိုတ်ဂစာန် ကမၠောန်ဒတုဲဖဵုဂကူမန် သွာင်နာနာမွဲတၠ နူဘဝသၟတ် စဵုကဵုလအိတ်လမျီု။ အခိင်ဘဝ ကွးဘာတက္ကသိုလ် ကာလမဒက်ပ္တန် ကမ္မတဳစၟတ်သမ္တီဗွိုက်လတက်မန်ဂှ် ညးယိုက်ဂၠေင်လဝ် နဒဒှ် ဥက္ကဋ္ဌ၊ တုဲပၠန် ပ္ဍဲ ကမ္မတဳလိက်ပတ်ယေန်သၞာင်မန် ဍုင်လ္ဂုင်ဂှ်လေဝ် ကေင်ယိုက်ဂၠေင်ကၠုင် နဒဒှ် ညးအုပ်ကာနာနာ၊ ဥက္ကဋ္ဌ နာယက။ စပ်ကဵုဝင်မန် အခိုက်ကၞာမန် အရေဝ်မန် လိက်မန်ဂှ်လေဝ် ချူပ္တိတ်လဝ် လိက်ကၞပ်၊ လိက်ပရေင် နကဵုဘာသာမန် ဘာသာဗၟာ ဗွဲမဂၠိုင်ဂၠေင်တုဲ နဒဒှ် သကိုပ်ညးမဒါန်လိက် လိက်ဂျာနေဝ်အမာတ်ဒိန်၊ ညးဒါန်လိက် မဂ္ဂဇြေန်လွဳဟံသာဂှ် ယိုက်ဂၠေင်ကၠုင်လဝ်ရ။

==ပထမအဝဲ==
နာဲမိုင်တဝ် ကတဵုဒှ်မၞိဟ် ဇရေင်မိမ ဂကူမန်ၜါ နာဲရှာ (Shar) ကဵု မိသိင်ကျောအ် (Sein Kyawt) ပ္ဍဲကွာန်ကအ်ခမာ၊ ပွိုင်ဍုင်မတ်မလီု ပ္ဍဲသၞာံ ၁၉၄၄ ဂိတုမေ ၂၄၊ ပၞောဝ်ကဵု ကောဒေအ်ဂမၠိုင် မသုန်တၠဂှ် ညးဒှ် ကောန်ဇၞော်အိုတ်။ မိမညးတအ်ဂှ် ဒှ်သၟာတတ်တတ်။ ကာလညးဍောတ်တ်တေအ်ဂှ် ညးဂမၠိုင်ကော်စ အမေဲ (Ahmei)။ စိုပ်သၞာံ ၁၉၅၂ ဂှ် ညးစမံင်ဘာ တန်မူလ ပ္ဍဲကွာန်ကအ်ခမာ။ သၞာံ ၁၉၅၈ ဂှ် ညးတိုန်တန်ဒေါဝ် (မသုန်တန်) ပ္ဍဲဘာတန်ဒေါဝ် ကွာန်ကအ်ခမာ။ သၞာံ ၁၉၆၀ ဂှ် ညးဂွံအံင်ကေတ် တန်သတ္တမ၊ သၞာံ ၁၉၆၁ ဂှ် ညးဂွံအံင်ကေတ် တန်အဋ္ဌမတုဲ တိုန်ဘာတန်သၠုင် ပ္ဍဲဘာတန်သၠုင် စၟတ် (၁) ဍုင်မတ်မလီု၊ သၞာံဂှ် ညးဟွံအံင်။ စိုပ်သၞာံ ၁၉၆၂ ညးဆက်တိုန်ပၠန်တုဲ ညးဂွံအံင်ကေတ် တန်နဝမ ပ္ဍဲဘာတန်သၠုင် စၟတ် (၆) (ကိုပ်ကၠာတေအ် ညးကော်စ Mortalain Judson Private School) ဂှ်ရ။ သၞာံ ၁၉၆၃ ဂှ် ညးဂွံအံင်ကေတ် တန်လုပ်တက္ကသိုလ် (matriculation) နူကဵု ဘာတန်သၠုင် ရာမညမန် (Ramanya Mon National High School or Mon National Private School) (လၟုဟ်ဒှ် ဘာတန်သၠုင် စၟတ် (၁၂) ပ္ဍဲဍုင်မတ်မလီုရ။&lt;ref name=Thida&gt;{{cite book |last=Thida |first=Thida |author-link=|url=https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fnaimaungtoe%2Fposts%2F2900279956908849&amp;show_text=true&amp;width=500&quot; width=&quot;500&quot; height=&quot;712&quot; style=&quot;border:none;overflow:hidden&quot; scrolling=&quot;no&quot; frameborder=&quot;0&quot; allowfullscreen=&quot;true&quot; allow=&quot;autoplay; clipboard-write; encrypted-media; picture-in-picture; web-share&quot;|date=May 2019 |title=A Study of Lives and Works of Selected Mon Writers, PhD Dissertation |url= |location=Department of Library and Information Studies University of Yangon, Myanmar |publisher= |page=100–127 |isbn=}}&lt;/ref&gt;

သၞာံ ၁၉၆၄ နာဲမိုင်တဝ် တိုန် ဒဳဂရဳကဝ်လိက်မတ်မလီု နကဵုဘာသာပရေင်ပိုန်ဒြပ် (Economics subject in the Intermediate part A)၊ ပ္ဍဲသၞာံဏအ်ဂှ် ဟိုတ်နူ ပရေင်ဍုင်ကွာန် ဟွံၜိုဟ်သြိုဟ်တုဲ ဘာဒးကၟာတ်ထောအ် ပွိုင်မွဲသၞာံ၊ သၞာံဂတဂှ် (၁၉၆၅) အခိင်ကဝ်လိက် ကလေင်ပံက်ပၠန်ဂှ် ညးတိုန်တန်ဒဿန (Philosophy)။ ပ္ဍဲအခိင်ညးမတိုန်ဒၟံင် သၞာံဒုတိယဏအ်ဂှ် ညးဂွံ သြန်အထံက်ပင်ဘာ (stipend) မွဲဂိတု ၇၅ ဒကေဝ်။ သၞာံ ၁၉၆၆ ဂှ် ညးအာတိုန် ပ္ဍဲတက္ကသိုလ်လ္ဂုင် (Rangoon Arts and Science University)။ သၞာံ ၁၉၆၇ ဂှ် ညးကလိဂွံ မဟိမု B.A. (Philosophy) နူကဵု တက္ကသိုလ်လ္ဂုင်ဂှ်ရ။ သၞာံ ၁၉၆၈ ဂှ် ညးဆက်တိုန် တန်မဟာ (M.A.) ဆဂး ညးဇူထောအ် နူဂှ်တုဲ စၞးဂှ် ညးအာတန် တန်ဗတောန်ကမၠောန်ရုင် (Apprentice Officer Examination) မဒှ်တန်ဗတောန် မပံက် နူကဵု ဌာနဝန်ဇၞော် (Planning and Revenue) ရ။ ညးတိုန် တန်ဒဳပလဝ်မာ သွက်ညးမကလိဂွံမဟိမုတုဲ ပ္ဍဲလပါ် ပညာပရေင်တိုက်ဗွဟ်လိက် (library Science)။ ပြကိုဟ် သွက်တန်ဒဳပလဝ်မာဏအ်ဂှ် ညးချူလဝ် နကဵု က္ဍိုပ်လိက် &quot;မြန်မာအစိုးရဌာနအဖွဲ့အစည်းများ ၁၈၂၆ - ၁၉၇၂)။ သၞာံ ၁၉၇၈ ဂှ် ညးသီုဂွံအံင်အာ အလဵုအသဳမစၟတ်သမ္တီသၟာသၞောဝ် (Registered Lawer – RL) မဒှ်တန်ဗတောန် မကၠောန်ဗဒှ် နူကဵု ဌာနပရေင်ပညာကဆံင်လတူ (Department of Higher Education)။ ပ္ဍဲအခိင် ညးမတိုန်ဒၟံင် တက္ကသိုလ်လ္ဂုင်ဂှ် ညးသီုလ္ၚတ် ပ္ဍဲတန်ဗတောန် လိက်တၟအ်မန် မဒှ်တန်ဗတောန် မပံက်လဝ် နကဵု ကမ္မတဳလိက်ပတ်ယေန်သၞာင်မန် တက္ကသိုလ်ဂမၠိုင်လ္ဂုင် နာဲပါန်လှ မဒှ်ညးမစဳဇန်လဝ်ဂှ်ရ။&lt;ref name=Thida/&gt;

==ယၟုဂမၠိုင်==
နာဲမိုင်တဝ် ဝွံ နူဍောတ်တ် ညးဂမၠိုင်ကော်စ &quot;အမေဝ်&quot; ယၟု ပ္ဍဲသၞောဝ်ဂှ် မာံမိုင်တဝ် (မောင်တိုး)။&lt;ref name=Thida/&gt; သၞာံ ၁၉၉၉ ဂှ် နူကဵု သင်သၟတ် ဂကောံသင်သၟတ်မန် ဍုင်လ္ဂုင် (လဂါံအာဇာနဲ) တအ် ပတိတ်လဝ် စဳပၞောန် ပ္ဍဲလိက်မဂ္ဂဇြေန် လဂါံအာဇာနဲဂှ် ယၟုအစာကၞေဟ်တအ်ဂှ် သ္ဒးဒှ် နကဵုဘာသာမန်ဟေင်။ နာဲမိုင်တဝ် ချူလဝ် လိက်ပရေင် &quot;ဝင်လိက်ပတ်ကောန်ဂကူမန်&quot; ဂှ် နကဵု နာဲဗဳထဝ် (ဗွဲကြဴ ဒှ် [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ]]) ဟီုကဵု နာဲမိုင်တဝ် တင်ခုတ်ကေတ် ယၟုကၞေဟ် ဗီုမန်မွဲညိ။ နာဲမိုင်တဝ် ဟီု ဗီုဒးဗီုစှ်ေသၞောတ်ဂှ် တၠဂုန်ဖန်စုတ်တှ်ေတုဲ။ နာဲဗဳထဝ် ရုဲစှ် နာဲမၞိက်ၜိုပ်၊ ညးလေဝ် ဒုင်တဲတုဲ ယၟုကၞေဟ်ညး ဒှ်ကၠုင် နာဲမၞိက်ၜိုပ်။&lt;ref&gt; [[ဗဳထဝ် မန်ဇြာ၊ နာဲ|နာဲဗဳထဝ် မန်ဇြာ]] မလဴထ္ၜး။&lt;/ref&gt; ယၟုကၞေဟ်နာနာ ဂွံဆဵုကေတ် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဝွံရ။
* မင်းမောင်တိုး
* မင်းမောင်တိုး (ဒဿနိကဗေဒ)
* မာံဥက္ကာ
* နာဲမိုင်တဝ်
* မၞိက်ၜိုပ်
* နာဲမိုင်တဝ် (မၞိက်ၜိုပ်)
* နိုင်မောင်တိုး (ပတ္တမြားဟင်္သာ)
* သ္ဂံင်တၠမန်
* သ္ဂံင်တၠမန်မွဲ
* ကောန်သ္ဂံင်တၠမန်
* ကောန်သ္ဂံင်တၠမန်မွဲ &lt;ref name=Thida/&gt;

==ဘဝသ္ၚိကၟိန်==
နာဲမိုင်တဝ် ဒက်ဘဝသ္ၚိကၟိန် ကုမိအေတာန် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၉၇၅ ဂိတုမာတ် ၂၂။ မိအေတာန်ဂှ် ဒှ်ဂကူမန် မကၠောန်ဒၟံင်ကမၠောန် နဒဒှ် Senior nurse ပ္ဍဲရုင်ဂဥုဲသၟာကမၠောန် ဍုင်လ္ဂုင်။ (မိအေတာန် ဒေါအ်ဇူ နူကမၠောန် သၞာံ ၁၉၉၇)။ ညးတအ် ကလိဂွံ ကောန်ဗြဴမွဲ မိကောန်ဆာန် ကဵု ကောန်တြုဟ်မွဲ မာံကဴသာန်။ ညးတအ် ပဒတဴ ပ္ဍဲသ္ၚိဂၞန် ၈၊ ဂၠံင် ၁၄၆ အရာပ်အယဝ်ကုန် ပလိုတ်၊ ပွိုင်ဍုင်တာမွဲ၊ ဍုင်လ္ဂုင်။&lt;ref name=Thida/&gt;

==ဘဝပေါင်မသၟိင်==
ပ္ဍဲအခိင် နာဲမိုင်တဝ် မတိုန်ဒၟံင် တက္ကသိုလ်လ္ဂုင် (Rangoon Arts and Science University) ပ္ဍဲသၞာံ ၁၉၆၆-၆၇ ဂှ် ညးယိုက်ဂၠေင်ဒၟံင် ပ္ဍဲကမ္မတဳလိက်ပတ်ယေန်သၞာင်မန် တက္ကသိုလ်ဂမၠိုင် ပ္ဍဲဂကောံကမ္မတဳကေင်ကာ နကဵုစေတနာ။ အကြာသၞာံ ၁၉၆၈ ကဵု ၁၉၆၉ ဂှ် ညးလုပ်ကၠောန် ကမၠောန်အစာဘာတက္ကသိုလ် (Tutor) အခိင်သကုတ် ပ္ဍဲကဝ်လိက်သၟာကမၠောန် ဗိုလ်တထံင်၊ ဍုင်လ္ဂုင်။ ကမၠောန်အစာတက္ကသိုလ်ဂှ် ဒှ်ကမၠောန် ညးမဒးဂၞပ်အိုတ်ကီုလေဝ် စိုပ်သၞာံ ၁၉၇၀ ဂှ် ညးလုပ်ကၠောန် နဒဒှ် Apprentice Officer ပ္ဍဲဌာနမဆေင်ကဵုပရေင်ပိုန်ဒြပ် ကုဍုင်သအာင် (Economic Relation with Foreign Nations) မဒှ်သၟဝ် ဌာနစၟတ်သမ္တီ (Archives and Records) မဒှ် ဌာနဝန်ဇၞော် Planning and Revenue။ သၞာံ ၁၉၇၁ ဂှ် ညးလုပ်ကၠောန် နဒဒှ် သၟာကွတ် (technicians) ပ္ဍဲဌာနဂှ်ရ။ အကြာသၞာံ ၁၉၇၂ စဵုကဵု ၁၉၈၃ ဂှ် ညးလုပ်ကၠောန် နဒဒှ် Deputy–Officer of the Department of Archives and Records။ ကြဴနူဂှ် ညးဂွံဒှ် မၞိဟ်ဇၞော် Chief Officer of the Department စဵုကဵုစိုပ် သၞာံ ၁၉၉၀။ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၉၉၀ ဂှ် ညးကလိဂွံ တဆိပ်ပေါင်မသၟိင် (the medal of Civil Service)။ ကြဴညိ ညးကလိဂွံ ကဆံင် လစှ်ေဒါရိုက်တာ (Assistant Director and Deputy–Director) စဵုကဵုစိုပ် သၞာံ ၂၀၀၂။ နူသၞာံ ၂၀၀၂ ညးဂွံဒှ် ဒါရိုက်တာ ဌာနဂှ် စဵုကဵု ဒေါအ်ဇူ နူကမၠောန် သၞာံ ၂၀၀၄ ဂှ်ရ။ ကြဴနူ မဒေါအ်ဇူ နူကမၠောန်တုဲ နူကဵုဌာနဂှ် ခပတိုန်ညး နဒဒှ် ညးမကဵုကသပ် ပွိုင်မွဲသၞာံပၠန်ရ။&lt;ref name=Thida/&gt;

==ကမၠောန်ပရေင်ဂကူမန်==
နာဲမိုင်တဝ်ဝွံ နူစ မကၠိုဟ်ခၠင်ကၠုင်ဂှ်ရ လုပ်ကၠောန်ကၠုင်ဒၟံင် ကမၠောန်သွက်ဂကူမန် နကဵုသွာင်နာနာသာ်ရ။ အရာကမၠောန် မစၟတ်သမ္တီထေက်တအ်ဂှ် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၉၇၀ ဂှ် ပ္ဍဲဘဝကွးဘာတက္ကသိုလ် သွက်ဂွံစၟတ်သမ္တီ ကယျိုင်ကယျဝ်ဂကူမန် ဒက်ပ္တန်ပတိုန် ကမ္မတဳစၟတ်သမ္တီဗွိုက်လတက်မန် (Identifying Mon National Costume Committee) ဂှ် လုပ်ယိုက်ဂၠေင်လဝ် နဒဒှ် ဥက္ကဋ္ဌ။ နူသၞာံ ၁၉၇၃ စဵုကဵု သၞာံ ၁၉၈၈ ဂှ် ညးယိုက်ဂၠေင်လဝ် နဒဒှ် ညးအုပ်ကာနာနာ ကမ္မတဳလိက်ပတ်ယေန်သၞာင်မန် (ဍုင်လ္ဂုင်)၊ နူဂှ် ဂွံဒုင်ရုဲစှ် နဒဒှ် ဥက္ကဋ္ဌတုဲ စဵုကဵု စိုပ်သၞာံ ၁၉၉၄ ရ။ စဵုကဵု လအိတ်လမျီုဂှ် ကေတ်လဝ်တာလျိုင် နဒဒှ် နာယက ပ္ဍဲကဵု ကမ္မတဳလိက်ပတ်ယေန်သၞာင်မန်ဝွံရ။&lt;ref name=Thida/&gt;

နူစ သၞာံ ၂၀၁၂ စဵုကဵု လအိတ်လမျီုဂှ် ကေတ်လဝ်တာလျိုင် နဒဒှ် သကိုပ်ညးမဒါန်လိက် (Chief Editor) လိက်ဂျာနေဝ်အမာတ်ဒိန်။ တုဲပၠန် လိက်မဂ္ဂဇြေန်လွဳဟံသာ မပ္တိတ် နူကမ္မတဳလိက်ပတ်ယေန်သၞာင်မန်ဂှ်လေဝ် နူစ သၞာံ ၁၉၇၃ တေအ်ဂှ်ရ ညးယိုက်ဂၠေင်လဝ် နဒဒှ် ညးမဒါန်လိက် (Managing Editor) မွဲတၠကီုရ။&lt;ref name=Thida/&gt;

ဗွဲမဗဗွဲကဵုအခိင်အခါ အကာဲအရာဂှ် နာဲမိုင်တဝ် ပံက်ဗတောန်ကၠုင် နဲကဲဂွံဗှ်လိက်တၟအ်မန်တုဲ ဂွံပါ်ပရအ်လဝ်ပညာ ကုညးသၟတ်တအ် ဗွဲမဂၠိုင်ဂၠေင်ရ။

==ကမ္မဏဳတၠမန်==
ပ္ဍဲကဵု ကမ္မဏဳတၠမန် မဒှ်ကမ္မဏဳ ပရေင်ပလံင်ဗစိုပ် ကေုာံ ကမၠောန်တရဴ (Talamon Travel and Tour) ဂှ် ကေင်ကေတ်လဝ် တာလျိုင် နဒဒှ် ဒါရိုက်တာမွဲတၠကီုရ။&lt;ref name=Thida/&gt;

==ဘဝအစာကၞေဟ်==
နာဲမိုင်တဝ်ဝွံ ဒှ်မၞိဟ်ဝါသနာ လပါ်ချူလိက် ဗွဲတၟေင် သွက်အခေါင်အရာ ကောန်ဂကူဂမၠိုင် ကေုာံ လိက်မဆေင်ကဵု ဝင်မန်၊ အခိုက်ကၞာမန်တအ်ဂှ် နကဵုလိက်ကၞပ်ကီု နကဵုလိက်ပရေင်ကီု ချူကၠုင်လဝ် ဗွဲမဂၠိုင်ဂၠေင်တုဲ သီုကဵု မဂွံဒုင်ဘိက် သွက်ဂွံဟီုတွဟ် ပ္ဍဲသဘင်ဗွဟ်လိက်ပတ်ဂမၠိုင်ကီုရ။ ၜိုတ်သမ္တီဒးမ္ဂး လိက်ပရေင် ညးချူလဝ် မဂွံပတိတ် အလန်ကိုပ်ကၠာအိုတ်ဂှ် ဒှ်လိက်ပရေင် နကဵုဘာသာဗၟာ &quot;တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ ဘာသာသင်သိပ္ပံဖွင့်သင့်သည်&quot; ဂှ် ပ္တိတ် ပ္ဍဲလိက်ပရိုင်ဍုင် &quot;ဗိုလ်တထောင်သတင်းစာ&quot; ပ္ဍဲ ၂ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၉၆၈။&lt;ref name=Thida/&gt; 

===လိက်ကၞပ်မပတိတ်လဝ်ဂမၠိုင်===
* '''အခြေခံမွန်စကား မွန်စာသင်ကြားနည်း''' ပတိတ် နကဵု ကမ္မတဳလိက်ပတ်ယေန်သၞာင်မန် သၞာံ ၁၉၈၀
* '''မွန်ဓလေ့မွန်မှု''' ပတိတ် သၞာံ ၁၉၈၉
* '''အကြီုရာဇာဓိ''' (အတိုင်မူတြေံ ဖျေဟ်ဗီုပြင်တၟိ) ပတိတ် သၞာံ ၂၀၀၄
* '''Facts for Life (ညးကၠာဲဗီုမန်)''' ပတိတ် နကဵု UNESCO သၞာံ ၂၀၀၇
* '''မွန်လူမျိုး စည်းလုံး ညီညွတ်ရေး၊ အတွေးအမြင် ဆောင်းပါးများ''' ပတိတ် သၞာံ ၂၀၁၅
* '''သုဝဏ္ဏဘူမိ နှင့် ဓမ္မစေတီခေါင်းလောင်းရှာပုံတော် ဆောင်းပါးများ''' ပတိတ် သၞာံ ၂၀၁၅

===သဘင်ဗွဟ်လိက်ပတ်ဂမၠိုင်===
* သၞာံ ၂၀၁၃၊ ၆၊ ၁၅-၁၆ ပတိုန်လိက်ပရေင် &quot;ကျောက်စာ နှင့် ရှေးဟောင်းစာပေ အထောက်အထားများမှ မွန်သမိုင်း (သုဝဏ္ဏဘူမိ)&quot; မကၠောန်ဗဒှ် နကဵု ဌာနဝန်ဇၞော်ဆေင်စပ်ကဵုယေန်သၞာင်
* သၞာံ ၂၀၁၃၊ ၃၊ ၅ ပတိုန်လိက်ပရေင် &quot;ဓမ္မစေတီကျောက်စာ အထောက်အထားမှ ရွှေတိဂုံဘုရား&quot; ပ္ဍဲ သဘင်ဗွဟ်လိက်စံင် &quot;မွန်တို့တည်ထားမွန်ဘုရားနှလုံးသာရွှေတိဂုံဘုရား သုတေသနစာတမ်းဖတ်ပွဲ&quot; ပ္ဍဲဍုင်မတ်မလီု။
* သၞာံ ၂၀၁၄၊ ၁၂၊ ၂၈ ပတိုန်လိက်ပရေင် &quot;ထိမ်းသိမ်းကြစို့ ဝါခရူရှေးဟောင်းမြို့&quot; ပ္ဍဲသဘင်ဗွဟ်လိက်စံင် ဍုင်တြေံဝါခရူ မကၠောန်ဗဒှ် ပ္ဍဲဘာတန်သၠုင် (စၟတ်၂) ဍုင်ဇြပ်ဗု။
* သၞာံ ၂၀၁၆၊ ၁၀၊ ပတိုန်လိက်ပရေင် &quot;မွန်အက္ခရာ နှင့် ယွန်းရှမ်းအက္ခရာဆက်စပ်ပုံ&quot; ပ္ဍဲသဘင်ဗွဟ်လိက်စံင် မကၠောန်ဗဒှ် နကဵု ကမ္မတဳလိက်ပတ်ယေန်သၞာင်သေံ ပ္ဍဲဍုင်မာန္တလေ။
* သၞာံ ၂၀၁၇၊ ၁၊ ၁၅ ပတိုန်လိက်ပရေင် &quot;မွန်ကျောက်စာ အထောက်အထားများမှ သုဝဏ္ဏဘူမိ&quot; ပ္ဍဲသဘင်ဗွဟ်လိက်စံင် သုတေသနဝင် ပ္ဍဲဟဝ်တေဝ်ရာမည ဍုင်မတ်မလီု။
* သၞာံ ၂၀၁၇၊ ၂ ပတိုန်လိက်ပရေင် &quot;မွန်ကျောက်စာ အထောက်အထားများမှ ရှေးခေတ်ပျူလူမျိုး နှင့် မွန်လူမျိုးတို့၏ ခေတ်ပြိုင်သမိုင်း&quot; သဘင်ဗွဟ်လိက်စံင် မကၠောန်ဗဒှ် နကဵု ဌာနသုတေသနတြေံ(ဍုင်ဗၟာ) ပ္ဍဲတိုက်ထ္ၜးပျးကောန်ဂကူ
* သၞာံ ၂၀၂၁ ဟီုတွဟ်လိက်ပတ် ပ္ဍဲမလေရှာ နူကဵု ဂကောံမန်မလေရှာ မဘိက်လဝ်။
* သၞာံ ၂၀၂၁ ဟီုတွဟ်လိက်ပတ် ပ္ဍဲသေင်္ကာပူ နူကဵု ဂကောံမန် သေင်္ကာပူ မဘိက်လဝ်ဂှ် ဟီုတွဟ် ပရူ &quot;မုဟိုတ် သၟိင်မနုဟဝ် ဂွံကျအာ သၟိင်အနဝ်ရထာရော&quot;
* သၞာံ ၂၀၁၇ ဟီုတွဟ်လိက်ပတ် ပ္ဍဲသေံ၊ မဟာဇျာဲ ပ္ဍဲဘာလကျာ်မန်။
* သၞာံ ၂၀၁၇ တိုန်စိုပ် ဟီုတွဟ်လဝ် ပ္ဍဲသဘင်မဆေင်ကဵု လိက်ပတ်ကောန်ဍုင်အရင် ၂ မကၠောန်ဗဒှ် နကဵု ဝန်ဇၞော်ပရေင်ပညာ မကၠောန်ဗဒှ် ပ္ဍဲ Myanmar Convention Center
ပါဲနူဏအ်တုဲ ပ္ဍဲအကြာကွာန်မန်ဂမၠိုင် မပ္တံ ကွာန်ဒူရာ၊ ဟင်ဂါံ၊ တံင်ပိုအ်၊ သၞေဟ်ဗဒဝ်၊ ဇိုင်ကျာ်၊ သာံလှေဝ်၊ မုဟ်ဍုင်၊ ဒဵုထောင်တအ်လေဝ် ဂွံဒုင်ဘိက် အာဟီုတွဟ်လိက်ပတ် နွံလဝ်ကီုရ။

==လအိတ်ဘဝ==
နာဲမိုင်တဝ် နကဵု ယဲဒၟုင်နာနာ နွံဒၟံင်တုဲ နူဂိတုဂျူလာင် ၁ ဂှ် ယဲက္ဍင်၊ ဂျူလာင် ၁၇၊ သၞာံ ၂၀၂၁ အခိင်ဂယး ၆:၄၀ဂှ် စုတိစဴအာဘဝပရလိုက် ပ္ဍဲကဵု သ္ၚိညး မနွံ ပ္ဍဲပွိုင်ဍုင်တာမွဲ ရ။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://burmese.monnews.org/2021/07/17/မွန်စာပေသမိုင်းပညာရှင်/?fbclid=IwAR2htnbC648hr6iiz0i61HB456zJnIZL1D9Swk1mlWh5NRYnFeIuXsYBhLA|title=Nai Maung Toe, a 77-year-old historian of Mon literature, passed away this morning|last= |first= |date= |website=burmese.monnews.org |publisher=|access-date=17-07-2021 |quote=Nai Maung Toe's daughter Mikon Chan said, “My father has been ill since the first day. He passed away at 6:40 this morning. He is not very tired. It looks like a sack that encloses with a drawstring. My father has all kinds of diseases, ”he said.}}&lt;/ref&gt;

==ဗီုရုပ်ဂမၠိုင်==
&lt;gallery&gt;
Nai-Maung-Toe-And-Nai-PeTheinZar-24-3-2014.jpg|နာဲမိုင်တဝ် (ပါဲ) နာဲဖေသိင်ဇြာ (ပုင်)
Nai-Maung-Toe-Teaching.jpg|နာဲမိုင်တဝ် အဃောမဗတောန်ဒၟံင် လိက်တၟအ်
Nai-Maung-Toe-and-Bee-Htaw.jpg|နူတဲဲပါဲ - နာဲမေန်ထောဋ်၊ ဒေါက်တာနန်းလှိုင်၊ နာဲဗဳထဝ်မန်ဇြာ၊ နာဲမိုင်တဝ်၊ နာဲသဵုအံင် ဆဵုဂဗ ပ္ဍဲဖျာကမၠောန်လိက် ကြုင်မ္ၚဵု၊ လ္ဂုင် သၞာံ ၂၀၁၉ ဂျူလာင် ၆။
&lt;/gallery&gt;

==နိဿဲ==
[[Category:ဂကူမန်]]
[[Category:BEHM]]
[[Category:အတ္ထုပ္ပတ္တိ]]</text>
      <sha1>klctm1d8lxzxkj9bg8u3141but6chuk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဝဳရဟံသာ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4116</id>
    <revision>
      <id>54929</id>
      <parentid>43046</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T09:50:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WikiBayer</username>
        <id>201</id>
      </contributor>
      <origin>54929</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17347" sha1="m96hx17qerpfbexekhddw5ene0xlzhm" xml:space="preserve">{{Infobox Award
| name = ဝဳရဟံသာ &lt;br&gt;Vīrahaṁsā
| image =
| alt = တဆိပ်တြာ အလန်ကိုပ်ကၠာအိုတ်
| description = လာပ်မဇိုန်နှင် ကုညးမတဝ်စၞေဟ်ကၠုင် သွက်ဂကူမန်ဂွံဗၠးၜး
| sponsor = 
* ဂကောံမန်နာနာ
| country = 
| date = စနူသၞာံ ၂၀၂၁
| reward = 
| holder_label = 
| holder =  
* ဥက္ကဋ္ဌဇၞော် ဂုဏ်တၟေင် [[ထဝ်မန်၊ နာဲ|နာဲထဝ်မန်]]
* ဥက္ကဋ္ဌဇၞော် [[ဟံသာ (ဥက္ကဋ္ဌဇၞော် ဗော်ဍုင်မန်တၟိ)|နာဲဟံသာ]]
| website = 
}}

'''ဝဳရဟံသာ''' ({{Lang-en|Vīrahaṁsā}}) ဝွံ ဒှ်တဆိပ်တြာ ဂကောံမန်နာနာတအ် မပံင်ကောံတုဲ မဇိုန် ကုညးမတဝ်စၞေဟ်ကၠုင် သွက်ဂကူမန် သဂွံဗၠးၜး ဗွဲတၟေင် ကုညးမဍိုက်ပေင်တဴကဵု လက်သန်ဝဳရ ပိသာ် မတွဟ်ဂး မဂံင်သကာ၊ မဇၞော်ကုလွဳ၊ မစဳကၠးချိုက်ဗဒက်တအ်ရ။ တဆိပ်တြာဝွံ လညာတ်နူတမ် ကၠုင်နူ ဂကောံထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိဂမၠိုင်တုဲ နူဂှ်မွဲကဆံင် ကသေအ်ကၟဝ်ကေတ် ဂကောံမန် ဍုင်နာနာ ဗွဲတၟေင် ဂကောံမန် မနွံဍုင်သအာင်ဂမၠိုင်တုဲ ကၠောန်ဗဒှ်လဝ်ရ။ အလန်ကိုပ်ကၠာအိုတ် တဆိပ်တြာဝွံ ဇိုန်ဏှင်ကဵုလဝ် ဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဂုဏ်တၟေင် နာဲထဝ်မန် ပ္ဍဲ ၂၅ အံက်တဝ်ဗါ ၂၀၂၁ ပ္ဍဲကဵု ကွာန်ဝင်က ပ္ဍဲသ္ၚိနာဲထဝ်မန်ရ။ အလန်ကိုပ်ကၠာအိုတ် ဂကောံမပါလုပ် သီုဖအိုတ် ၁၉ ဂကောံ - တရဴအအာ၊ ဂကောံမန်ရီုမန် (USA)၊ ဂကောံပုညကာရဳ အလုံဍုင်ဂျပါန်၊ ဂကောံမန်ဍုင်သေင်ကာပူ၊ ဂကောံထံက်ပင်ရီုဗင်ဂကူမန် ကိုဝ်ရဳယာ၊ ဂကောံထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ ဗဟဵု၊ ဂကောံပူဗိုင်ထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ၊ ဂကောံထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိအနာဂတ်မန်၊ ဂကောံမန်ပံင်ကောံ အလုံဍုင်ပေါက်ကေတ်၊ ဂကောံသၟတ်အနာဂတ်ထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ၊ ဂကောံအရီုအဗင်ထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ၊ ဂကောံသၟတ်အနာဂတ်မန်၊ ဂကောံပၠတရဴဂကူမန်၊ ဂကောံမှာဇန်ထံက်ပင်ဂကူမန်၊ ဂကောံထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိလဂံါရာမည၊ ဂကောံပရဟိတမ္ၚဵုရာမည ကွာန်သာဲခေါမ်၊ ဂကောံအနာဂတ် ကွာန်ကလအ်၊ ဂကောံဇဳဝိတဒါန ဇြူရာဇ်ဌာနဳ၊ ဂကောံထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ သၟတ်မန် ခေတ္တမစိုပ် ဍုင်မလေရှာ။

==ယၟု==
&quot;ဝဳရဟံသာ&quot; ဂှ် ဒှ်မအရေဝ်ဝေါဟာရပါဠိ &quot;ဝဳရ&quot; မဂွံအဓိပ္ပါယ် &quot;ဂံင်သကာ၊ လွဳပရာ ကေုာံ စဳကၠး&quot;၊ &quot;ဟံသာ&quot; ၜိုပ် (ဝါ) နဒဒှ် ဥပစာလင်္ကာ ဂကူမန် တုဲ &quot;ဝဳရဟံသာ&quot; မဂွံအဓိပ္ပါယ် &quot;ဂကူမန်မဂံင်သကာ၊ မနွံကဵုလွဳ ကေုာံ မစဳကၠး&quot;။ ယၟုဝွံ နူကဵု ဂကောံမကၠောန်ဗဒှ်တအ် ချပ်စ ကုတၠဂုဏ်အ္စာကေလာသ(တၠဂုဏ်အ္စာသေံ) ကေုာံ နာဲဗဳထဝ် မန်ဇြာတုဲ ခုတ်ကဵုလဝ်ရ။ 

==ကိုပ်ကၠာအိုတ် ၂၀၂၁==
နကဵုဂကောံပတိုန်စရာဲတအ် ရံင်ကဵု ဥက္ကဋ္ဌဂုဏ်တၟေင် [[ထဝ်မန်၊ နာဲ|နာဲထဝ်မန်]] မနွံကဵု အသဝ်ဂုဏ်တၟေင် မတွဟ်ဂး မဂံင်တဝ်စၞေဟ် သွက်ဗၠးၜးဂကူမန် မဂံင်ပံင်ကဵုလမျီု သွက်ဍုင် သွက်ဂကူ၊ မဂိုတ်ဂစာန်ကၠုင် သွက်ဂကူ နူဘဝသၟတ် စဵုကဵု အာယုက်ဇၞော်ဗျုဇရာ တုဲပၠန် မနွံကဵု အသဝ်ဂုဏ်မစဳကၠး ပရေင်ကွတ်ပၞာန်ကီု သီုကဵု ပရေင်ပကင်ရင်တုဲ အပ်ပြာပ်ကဵု တဆိပ်တြာ ဝဳရဟံသာ ပ္ဍဲကဵု ၂၅ အံက်တဝ်ဗါ ၂၀၂၁။ အလန်ကိုပ်ကၠာအိုတ်ဂှ် နကဵုဂကောံသီုဖအိုတ် ၁၉ ဂကောံ မပ္တံကဵု တရဴအအာ၊ ဂကောံမန်ရီုမန် (USA)၊ ဂကောံပုညကာရဳ အလုံဍုင်ဂျပါန်၊ ဂကောံမန်ဍုင်သေင်ကာပူ၊ ဂကောံထံက်ပင်ရီုဗင်ဂကူမန် ကိုဝ်ရဳယာ၊ ဂကောံထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ ဗဟဵု၊ ဂကောံပူဗိုင်ထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ၊ ဂကောံထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိအနာဂတ်မန်၊ ဂကောံမန်ပံင်ကောံ အလုံဍုင်ပေါက်ကေတ်၊ ဂကောံသၟတ်အနာဂတ်ထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ၊ ဂကောံအရီုအဗင်ထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ၊ ဂကောံသၟတ်အနာဂတ်မန်၊ ဂကောံပၠတရဴဂကူမန်၊ ဂကောံမှာဇန်ထံက်ပင်ဂကူမန်၊ ဂကောံထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိလဂံါရာမည၊ ဂကောံပရဟိတမ္ၚဵုရာမည ကွာန်သာဲခေါမ်၊ ဂကောံအနာဂတ် ကွာန်ကလအ်၊ ဂကောံဇဳဝိတဒါန ဇြူရာဇ်ဌာနဳ၊ ဂကောံထံက်ပင်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ သၟတ်မန် ခေတ္တမစိုပ် ဍုင်မလေရှာ ပံင်ကောံတုဲ ကၠောန်ဗဒှ်လဝ် သဘင်ဇိုန်နှင်လာပ်ဝဳရဟံသာဝွံရ။

ပ္ဍဲသဘင်ပတိုန်ဂုဏ်စရာဲဂှ် ဟိုတ်မဒှ် အခိင်ကပ်[[ကဝ်ဝိဒ်-၁၉|ယဲကဝ်ဝိဒ်-၁၉]] တုဲ ဟွံဂွံကၠောန် နကဵုသဘင်ဇၞော်ဇၞော်၊ စၞးဂှ် ကၠောန်ဗဒှ် ပ္ဍဲသ္ၚိ ဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဂုဏ်တၟေင် နာဲထဝ်မန် ပ္ဍဲကွာန်ဝင်က၊ ရးနိဂီုသေံ။ ပ္ဍဲသဘင်ကၞာဂှ် နာဲဇာတိနာဲ ကေတ်တာလျိုင် နဒဒှ် သကိုပ်အသေအဟာန်၊ ဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဗော်ဍုင်မန်တၟိ [[ဟံသာ၊ နာဲ|နာဲဟံသာ]] ဟီုမြော်ဂလာန်၊ နာဲဇာတိနာဲ ဗှ်ထ္ၜး ဝင်အတ္ထုပ္ပတ္တိ နာဲထဝ်မန် ဗွဲခမၞန်၊ နာဲကြက်ဇဝ် နကဵုစၞး ဂကောံမကၠောန်ဗဒှ်ဂမၠိုင် ဟီုဂလာန်တင်ဂုဏ် ကုညးမချဳဓရာင်ကၠုင်လဝ် ကမၠောန်ဏအ် သီုဖအိုတ် နကဵု Zoom။ နာဲမန်ဆာန်လာန် (ဇာတိကွာန်ကအ်ကြေင်မန်) နူကဵု ဍုင်ဂျပေန်ဂှ် လဴပူ မုဟိုတ် မဂွံကၠောန်ဗဒှ်ပတိုန် တဆိပ်တြာဝဳရဟံသာ ကေုာံ မုဟိုတ် မဂွံဇိုန်ကဵု ဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဂုဏ်တၟေင် နာဲထဝ်မန်၊ လဴထ္ၜး ယၟုဂကောံ ၁၉ ဂကောံ မပါလုပ် ပ္ဍဲကဵု ကမၠောန်တ္ၚဲဂှ်။ တုဲပၠန် သီုဆဝ်မ္ၚုဟ်ဏာ ညံင်မန်တအ် ဂွံပံင်တောဲတုဲ ကၠောန်အာ သွက်ဂကူမန် နကဵု Zoom ကီုရ။ နာဲဒြဟတ်မန် နကဵု စၞးဂကောံဂမၠိုင်ဂှ် ဇိုန်ဏှင် ကဵုတဆိပ်တြာဝဳရဟံသာ ကုဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဂုဏ်တၟေင် နာဲထဝ်မန်။ တဆိပ်ထဝ်ဝဳရဟံသာဂှ် မိနန်ထဝ် (မိဇာ) သေဋ္ဌဳမန်ဂှ် စင်ကဵု ပ္ဍဲသြိုဟ် ဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဂုဏ်တၟေင် နာဲထဝ်မန်။ မိနန်ထဝ်ဂှ် သီုကလအ်စ ဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဂုဏ်တၟေင် သြန်ဗာန်သေံ ၁၅,၀၀၀ (မွဲလက်ဘာ်)။ ပ္ဍဲကဵုသဘင်ဂှ် နူကဵု ဂကောံမကၠောန်ဗဒှ်သဘင်တအ် ကဵုလာပ်ဝဳရဟံသာ နကဵု သြန်ၜါတ်သေံ ၁၉၅,၂၇၅ (မွဲကိုဋ်ဒစိတ်လက်မသုန်လ္ၚီၜါကၠံထပှ်ဣသုန်) နာဲသိုက်ထဝ် ဗဂိန်ကဵု စၞးဂကောံဂမၠိုင်။ နာဲတၠညး မိတာန်ရှေန် ကေုာံကောန်ဇာတ်ဂမၠိုင် ထံက်ပင် ကုဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဂုဏ်တၟေင် သြန်ၜာတ်သေံ ၃၀,၀၀၀ (ပိလက်)၊ နာဲသိုက်လောန် မိဝေန်မာ ကေုာံ ကောန်ဇာတ်ဂမၠိုင် ထံက်ပင် ကုဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဂုဏ်တၟေင် သြန်ၜာတ်သေံ ၃,၀၀၀ (ပိလ္ၚီ)။ တၠဂုဏ်အစာသူရဟံသာ ထံက်ပင် သြန်ၜာတ်သေံ ၂,၀၀၀ (ၜါလ္ၚီ)။ တုဲဂှ် တၠဂုဏ်အဇ္ဇ နူကဵုတရဴအအာ ဟီုဂလာန် အုပ်နိဂီု သဘင်ကၞာဂှ်ရ။ ပ္ဍဲကဵု သဘင်မဇိုန်ဏှင်တဆိပ်တြာ ဝဳရဟံသာဂှ် နကဵု အလဵုဇကု ညးမကလိဂွံတဆိပ် နာဲထဝ်မန် ဟိုတ်နူယဲဝေဒနာ (မထေင်ကေတ် [[ပါကိန်သောန်၊ ယဲ|ယဲပါကိန်သောန်]] Parkinson's) တုဲ ဂလာန်တင်ဂုဏ်ကီု မဒုင်ရပ်ကေတ် နကဵုတဲဇကုကီုဂှ် ဟွံသၟဟ်ရထရ။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=280&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fbanyargita%2Fvideos%2F849528109078854%2F&amp;show_text=false&amp;width|title=အသေအဟာန် ပတိုန်စရာဲ တဆိပ်တြာဝဳရဟံသာ နာဲထဝ်မန် ဥက္ကဋ္ဌဂုဏ်တၟေင် ဗော်ဍုင်မန်တၟိ (Facebook Live) |access-date=2021-10-25}}&lt;/ref&gt;

==ဗီုရုပ်ဂမၠိုင်==
&lt;gallery&gt;
Nai Hongsar, the Chairman of New Mon State Party, giving speech in Virahamsa Award Giving Ceremony.jpg|နာဲဟံသာ (ဥက္ကဋ္ဌဇၞော် ဗော်ဍုင်မန်တၟိ) မဟီုဂလာန် ပ္ဍဲသဘင်ကၞာမဇိုန်ဏှင် တဆိပ်တြာဝဳရဟံသာ
Giving-Virahamsa-award-to-Nai-Htaw-Mon.jpg|ဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဂုဏ်တၟေင် နာဲထဝ်မန် မဒုင်ကေတ်ဒၟံင် တဆိပ်တြာ ဝဳရဟံသာ နူနာဲဒြဟတ်မန်။
Virahamsa Award.jpg|နာဲဇာတိနာဲ ဗှ်ထ္ၜး မလိက်မချူလဝ် ပ္ဍဲတဆိပ်တြာဝဳရဟံသာ
Mi Non Htaw is giving Virahamsa Medal to Nai Htaw Mon.jpg|မိနန်ထဝ် (မိဇာ) စင်ကဵု တဆိပ်ထဝ်ဝဳရဟံသာ ကုဥက္ကဋ္ဌဇၞော်ဂုဏ်တၟေင် နာဲထဝ်မန်
Virahamsa Prize to Nai Htaw Mon.jpg|မဒုင်ကဵု လာပ်ဝဳရဟံသာ နကဵုသြန်ဗာန် ဗဒါဲ ၂ ကိုဋ် နူကဵု ဂကောံမကၠောန်ဗဒှ်ဂမၠိုင်
Nai Jarti Nai as a host of the ceremony of Virahamsa Award Giving.jpg|နာဲဇာတိနာဲ မလုပ်ကေတ်လျိုင် နဒဒှ် သကိုပ်အသေအဟာန် သဘင်မဇိုန်ဏှင် တဆိပ်တြာဝဳရဟံသာ
Ven. Ajja as the speaker in Virahamsa Award Giving Ceremony.jpg|တၠဂုဏ်အစာအဇ္ဇ မဟီုဂလာန် အုပ်နိဂီု သဘင်ကၞာမဇိုန်ဏှင် တဆိပ်တြာဝဳရဟံသာ
Ceremony of Virahamsa Award Giving some people.jpg|စၟတ်သမ္တီ ညးမတိုန်စိုပ်လ္ၚဵု ပ္ဍဲကဵု သဘင်မဇိုန်ဏှင် တဆိပ်တြာဝဳရဟံသာ
&lt;/gallery&gt;

== အလန်ဒုတိယ သၞာံ ၂၀၂၄ ==
သၞာံ ၂၀၂၄ ဂိတုဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၅ ဂှ် နူကဵု ဂကောံပတိုန်စရာဲတအ် မကော်ဂး ဂကောံဆက်စၠောအ်မန် အလုံဂၠးကဝ် ဂှ် ဇိုန်ဏှင်ကဵု တဆိပ်ကြာ ဝဳရဟံသာ ဥက္ကဋ္ဌဇၞော် ဗော်ဍုင်မန်တၟိ [[ဟံသာ (ဥက္ကဋ္ဌဇၞော် ဗော်ဍုင်မန်တၟိ)|နာဲဟံသာ]] ရ။ သဘင်မဇိုင်ဏှင် တဆိပ်ကြာဂှ် ကၠောန်ဗဒှ် ပ္ဍဲ ဌာန်ဂအုပ်ဗဟဵု ဗော်ဍုင်မန်တၟိ ဗဒိုပ်လုပ်ဍုင်တုဲ ပ္ဍဲသဘင်ဂှ် နူကဵု ဂကောံဆက်စၠောအ်မန် အလုံဂၠးကဝ်ကီု၊ ခမဳသင်၊ ကောန်သ္ဂံင် ဗော်ဍုင်မန်တၟိဂမၠိုင် တိုန်စိုပ်လဝ်ရ။

== ဗီုရုပ်ဂမၠိုင် ==
&lt;gallery&gt;

ဗီုညးစၞး ဟီုထ္ၜး ဟိုတ်မဇိုန်ဏှင် ဝဳရဟံသာ.jpg|ဗီုညးစၞး မဟီုလဴထ္ၜး ဟိုတ်မဂွံဇိုန်ဏှင် တဆိပ်ကြာဝဳရဟံသာ ကုဥက္ကဋ္ဌဇၞော် နာဲဟံသာ
ဗီုစင်ကဵု တဆိပ်ထဝ်ဝဳရဟံသာ.jpg|ဗီုမစင်ကဵု တဆိပ်ထဝ် ဝဳရဟံသာ ကုဥက္ကဋ္ဌဇၞော် နာဲဟံသာ
&lt;/gallery&gt;

==နိဿဲ==

[[Category:BEHM]]</text>
      <sha1>m96hx17qerpfbexekhddw5ene0xlzhm</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>