Википеди mrjwiki https://mrj.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%D3%B9%D0%BD%D0%B3_%D3%B9%D0%BB%D3%B9%D1%88%D1%82%D3%93%D1%88 MediaWiki 1.46.0-wmf.23 first-letter Медиа Спецӹлӹштӓш Кӓнгӓшӹмӓш Сирӹшӹ Сирӹшӹм кӓнгӓшӹмӓш Википеди Википедим кӓнгӓшӹмӓш Файл Файлым кӓнгӓшӹмӓш MediaWiki MediaWiki-м кӓнгӓшӹмӓш Шаблон Шаблоным кӓнгӓшӹмӓш Палшык Палшыкым кӓнгӓшӹмӓш Категори Категорим кӓнгӓшӹмӓш TimedText TimedText talk Модуль Обсуждение модуля Event Event talk 0 653 108215 107848 2026-04-14T21:19:54Z Redaktor GLAM 11375 Color version of the image 108215 wikitext text/x-wiki {{Пӓлӹмӹ эдем}} '''Сокра́т''' (кугезӹ грек: ''Σωκράτης'', лат.: ''Sokrates'', 469 и Х.ш.я., Афины — 399 и Х.ш.я. тӹшток) — кугезӹ грек философ, кыдым Вадывел Европыштыш философилӓн негӹцӹм пиштӹшеш шотлаш лиэш. Сократ философиштӹ пӧрттӱ дон йӹрвӓш ылшы тӱнымбалым веле агыл шотыш нӓлӹн, тӹдӹ эдемӹмӓм шӹмлӓш дӓ ынгылаш ӱжӹн, тенге эткым ынгылымаш шачын. Философ семӹнь Сократ эдемӹн пӧрттӱ дон кайышыжым яжоэмдӹмӹ верц ылын. Эдемвлӓ гӹц ядыштмаш ти шотышты яжо кӹцкӹвлӓм канден кердеш: эдем гӹц философи дӓ этика ядмаш гишӓн иктӓмам ядат гӹнь, тӹдӹ ядмашеш вӓшештӹмӹжӹ анзыц шаналта дӓ тенге ти ядмаш ӓшешӹжӹ вазеш. Шамаклан, эдем пуры ылмы дӓ пурым ӹштӹмӹ гишӓн пӓлӓ гӹнь, тидӹм тӹдӹ автоматически ӹштӓ. Сократ ӹшке тымдымашвлӓжӹм пумагаэш сирӹде, но диалектикын йӧнвлӓжӹ доно ӹшке шанымашвлӓжӹм ӹшке тыменьшӹвлӓлӓнжӹ пуэн. Тыменьшӹвлӓжӹ логӹц Платон тӹдӹн шанымашвлӓжӹм диалогвлӓш пиштен, кышты Сократын лӹмжӹ ӓшӹндӓрӓлтеш. 399-шӹ ин Х.ш.я. Сократым халан йымывлӓжӹм ваштылеш дӓ критикуя, ӹшкӹлӓнжӹ у йымывлӓм шанен лыктын дӓ самӹрӹквлӓн вуйыштым пыдырата манын, тӹдӹм вуйнаматеш лыктыт дӓ суят. Афины халан ирӹкӓн гражданинжӹ ылынат, тӹдӹм казньыделыт, тӹдӹ ӹшке ӹшкӹмжӹм ядым нӓлӹн, пуштын. == Ӹлӹмӓшӹжӹ == === Сократ – скульптор, салтак дӓ философ === === Сократын судшы === === Колымыжы === === Сократ гишӓн сатирывлӓ === === Сократ лачокат ӹлен ӓль уке, тидӹ гишӓн ядмаш === == Сократын йӧнвлӓжӹ == == Философижӹ == === Пӓлӹмӓш === === Пуры ылмаш === === Сократ политика гишӓн === === Мистикыжы === === Метафизика, космологи дӓ пӧрттӱ гишӓн тымдымашыжы === == Диалогвлӓжӹ == == Сократын философин кишӓвлӓжӹ == === Сократиквлӓ дон вес тӹдӹн тымдымашыжым шӓрӹшӹвла === === Сократ философын примержӹ семӹнь === <gallery> Image:Socrates Louvre.jpg|Сократын вуйжын скульптурыжы, Лувр Image:Regnault Socrates Tears Alcibiades from the Embrace of Sensual Pleasure.jpg Image:Socrates and Xanthippe (280434).jpg Image:Death of Socrates by Daniel Chodowiecki (150289818).jpg|Сократлан ядан бокалым пуат (Даниэль Николя Чудовецки) Image:David - The Death of Socrates.jpg|Сократын колымыжы (Жак-Луи Давид, 1787) Image:Camuccini Lamentation over the Corpse of Socrates.jpg|Сократын кӓпшӹ анзӹлнӹ ойхырымаш (В. Камуччини) Image:Socrates in a basket.jpg|Сократ мустинӓштӹ кечӓ. Аристофанын ''Пӹлвлӓ'' гӹц лаштык, 1564) Image:Édouard-Henri Avril (19).jpg|Сократ дон Алкибиадес (Эдуард-Генри Аврил) Image:Greuter Socrates.jpg|Сократ тыменьшӹвлӓжӹ сага (Йоганн Фридрих Грейтер) Image:Socrates teaching.jpg|Сократ хытыра Image:TestaAlcibiades.jpg|Айо (Пиетро Теста) Image:Socrates in Nuremberg Chronicle LXXIIv.jpg|Сократ Кӹдӓлӓш курымаш инкунабель-картинӹштӹ ''Liber Chronicarum'' Image:Sughrat.jpg|Сократын тымдымашыжым ислам филосовлӓӓт тыменьӹнӹт. Тенге тӹдӹм 1200-шы ивлӓн ик тетрадьышты анжыктымы Image:Sanzio 01 Socrates.jpg|Сократ Рафаэльӹн пӓшӓштӹжӹ </gallery> == Тенгеок анжы == * Anthon, Charles: [http://www.ancientlibrary.com/greek-lit/0313.html ''A Manual of Greek Literature''], 1853. * Aristoteles: ''Metafysiikka'', I.6 ja XIII.4. Teokset 6. Suomennos Tuija Jatakari, Kati Näätsaari, Petri Pohjanlehto, selitykset Simo Knuuttila. Helsinki: Gaudeamus, 1990. * Aristoteles: ''Nikomakhoksen etiikka'', VI.13. Teokset 7. Suomennos ja selitykset Simo Knuuttila. Gaudeamus, Helsinki 1989. * {{Kirjaviite | Tekijä=Diogenes Laertios | Nimeke=Merkittävien filosofien elämät ja opit | Sivu=60–70 (II.5), 456–459 | Selite=Suomennos ja selitykset Marke Ahonen | Julkaisija=Helsinki: Kustannusosakeyhtiö Summa | Vuosi=2003 | Tunniste=ISBN 952-5418-07-3}} * {{Kirjaviite | Tekijä=Epiktetos | Nimeke=Käsikirja ja keskusteluja | Selite=Suomennos Marja Itkonen-Kaila | Julkaisija=Otava | Julkaisupaikka=Helsinki | Vuosi=1978 | Tunniste=ISBN 951-1-04742-6}} * {{Kirjaviite | Tekijä=Flacelière, Robert | Nimeke=Sellaista oli elämä antiikin Kreikassa | Selite=Suomennos Marja Itkonen-Kaila. 5. painos | Vuosi=2001 | Julkaisupaikka=Helsinki | Julkaisija=WSOY | Tunniste=ISBN 951-0-19873-0}} * Ksenofon: ''Muistelmia'', ''Pidot'' ja ''Sokrateen puolustuspuhe''. Teoksessa {{Kirjaviite | Tekijä=Ksenofon | Nimeke=Sokrates | Selite=Suomentanut ja selityksillä varustanut Pentti Saarikoski | Julkaisupaikka=Helsinki | Julkaisija=Otava | Vuosi=1960}} * Giannantoni, Gabriele: ''Socratis et Socraticorum Reliquiae''. 4 vols, Elenchos 18, Napoli, 1983–1990. Tärkein sokraatikkojen tekstien kokoelma. * {{Kirjaviite | Tekijä=Henrikson, Alf | Nimeke=Antiikin tarinoita 1–2 | Julkaisupaikka=Helsinki | Julkaisija=WSOY | Vuosi=2004 | Tunniste=ISBN 951-0-18515-9}} * {{Kirjaviite | Tekijä=Himanen, Pekka | Nimeke=Filosofian oikeudenkäynti | Julkaisija=WSOY | Julkaisupaikka=Porvoo-Helsinki-Juva | Vuosi=1997 | Tunniste=ISBN 951-0-22165-1}} * {{Kirjaviite | Tekijä=Korkman, Petteri & Yrjönsuuri, Mikko (toim.) | Nimeke=Filosofian historian kehityslinjoja | Julkaisija=Tampere: Gaudeamus | Vuosi=1999 | Tunniste=ISBN 951-662-708-0}} * Platon: ''Apologia'', ''Kriton'' ja ''Euthyfron''. Teoksessa {{Kirjaviite | Tekijä=Platon | Nimeke=Teokset I | Selite=Apologia. Kriton. Lakhes. Hippias (lyhyempi dialogi). Ion. Euthyfron. Kharmides. Lysis. Protagoras. Suomennos Kaarle Hirvonen, Marja Itkonen-Kaila, Marianna Tyni. Toinen painos | Julkaisija=Helsinki: Otava | Vuosi=1999 | Tunniste=ISBN 951-1-15892-9}} * Platon: ''Menon''. Teoksessa {{Kirjaviite | Tekijä=Platon | Nimeke=Teokset II | Selite=Gorgias. Menon. Meneksenos. Euthydemos. Kratylos. Suomennos Marja Itkonen-Kaila, Pentti Saarikoski, Marianna Tyni. Toinen painos | Julkaisija=Helsinki: Otava | Vuosi=1999 | Tunniste=ISBN 951-1-15893-7}} * Platon: ''Faidon'' ja ''Theaitetos''. Teoksessa {{Kirjaviite | Tekijä=Platon | Nimeke=Teokset III | Selite=Faidon. Pidot. Faidros. Parmenides. Theaitetos. Suomennos Marja Itkonen-Kaila. Toinen painos | Julkaisija=Helsinki: Otava | Vuosi=1999 | Tunniste=ISBN 951-1-15894-5}} * {{Kirjaviite | Tekijä=Saarinen, Esa | Nimeke=Länsimaisen filosofian historia huipulta huipulle Sokrateesta Marxiin | Vuosi=1985 | Julkaisija=Porvoo Helsinki Juva: WSOY | Tunniste=ISBN 951-0-22838-9}} * {{Kirjaviite | Tekijä=Saarinen, Esa | Nimeke=Symposium | Julkaisija=WSOY | Julkaisupaikka=Helsinki: Porvoo | Vuosi=1999 | Tunniste=ISBN 951-0-22474-X}} * Shelley, Percy Bysshe: [https://web.archive.org/web/20060915113705/http://etext.library.adelaide.edu.au/s/shelley/percy_bysshe/s54cp/section78.html ''Epipsychidion''] teoksessa ''Posthumous Works'', toinen painos, 1839. * Sihvola, Juha: ”Hellenistinen filosofia: epikurolaisuus, stoalaisuus ja skeptisismi”, teoksessa {{Kirjaviite | Tekijä=Korkman, Petter & Mikko Yrjönsuuri (toim.) | Vuosi=1999 | Nimeke = Filosofian historian kehityslinjoja | Julkaisija=Helsinki: Gaudeamus | Tunniste=ISBN 951-662-708-0}} * {{Kirjaviite | Tekijä=Thesleff, Holger & Sihvola, Juha | Nimeke=Antiikin filosofia ja aatemaailma | Julkaisija=Porvoo: WSOY | Vuosi=1994 | Tunniste=ISBN 951-0-19930-3}} === Ажедмашвлӓ === == Тидӹмӓт анжал == * Diogenes Laertios: ''Merkittävien filosofien elämät ja opit'': ** [http://www.mikrosapoplous.gr/dl/dl02.html#sokratis Sokrateen elämäkerta] {{El}} * Kuuskoski, Martti-Tapio: [https://web.archive.org/web/20070927222710/http://www.netn.fi/297/netn_297_kuus.html Sokrateen viimeinen vitsi]. ''Niin & näin'' 2/1997. [[Категори:Кугезӹ Греци персоналивлӓ|С]] [[Категори:Философвлӓ|С]] [[Категори:|С]] [[Категори:Сирӹзӹвлӓ|C]] r2c3uq2t33tcmsfihubivd71eria8pw 10 22188 108213 2026-04-14T16:38:33Z Frhdkazan 2108 Страницӓм «Kee monastery Spiti Valley (edited).jpg» доно ӹштӹмӹ 108213 wikitext text/x-wiki Kee monastery Spiti Valley (edited).jpg qfjw62pen8rajxwto174qo22684x438 10 22189 108214 2026-04-14T16:41:59Z Frhdkazan 2108 Страницӓм «Forest walking and outdoor cooking slovenia.webm» доно ӹштӹмӹ 108214 wikitext text/x-wiki Forest walking and outdoor cooking slovenia.webm b1m98ywpeqi14cs8t715msrdoa0mkrd 10 22190 108216 2026-04-15T11:31:57Z Frhdkazan 2108 Страницӓм «Tiburón azul (Prionace glauca), canal Fayal-Pico, islas Azores, Portugal, 2020-07-27, DD 14.jpg» доно ӹштӹмӹ 108216 wikitext text/x-wiki Tiburón azul (Prionace glauca), canal Fayal-Pico, islas Azores, Portugal, 2020-07-27, DD 14.jpg 13a3fvwyz2bp6dcprlhbkjbapf4s27h