Pengguna:Mirlim/kotak pasir

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ms">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikibuku</sitename>
    <dbname>mswikibooks</dbname>
    <base>https://ms.wikibooks.org/wiki/Laman_Utama</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.15</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Khas</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Perbincangan</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Pengguna</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Perbincangan pengguna</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikibuku</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Perbincangan Wikibuku</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Fail</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Perbincangan fail</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Perbincangan MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Templat</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Perbincangan templat</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Bantuan</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Perbincangan bantuan</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Kategori</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Perbincangan kategori</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Resipi</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Perbincangan resipi</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Modul</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Perbincangan modul</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Acara</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Perbincangan acara</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Pengguna:Mirlim/kotak pasir</title>
    <ns>2</ns>
    <id>6213</id>
    <revision>
      <id>16308</id>
      <parentid>16307</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T14:57:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mirlim</username>
        <id>3156</id>
      </contributor>
      <comment>/* ⟨-ur⟩ → ⟨-o⟩ */</comment>
      <origin>16308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18840" sha1="ttghxr5ef3r7vswhrlsozfxkqw76z7y" xml:space="preserve">&lt;!----&gt;
==⟨O o⟩ untuk O Luas==
Berikut contoh O luas {{IPA|['''ɔ''']}} yang ditulis sebagai ⟨o⟩ dalam perkataan Bahasa Melayu Kelantan:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| melampau
| [[:wikt:bedooh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bed'''oo'''h'']]
| {{IPA|[bə.d'''ɔ'''.ʔ'''ɔ'''h]}}
|-
| bertumbuk
| [[:wikt:ggocoh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''gg'''o'''c'''o'''h'']]
| {{IPA|[ɡː'''ɔ'''.t͡ʃ'''ɔ'''h]}}
|-
| saya&amp;nbsp;([[:w:Labok|Labok]])
| [[:wikt:kèkmo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''kèkm'''o''''']]
| {{IPA|[kɛʔ.m'''ɔ''']}}
|-
| baling
| [[:wikt:pekong#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''pek'''o'''ng'']]
| {{IPA|[pə.k'''ɔ'''ŋ]}}
|-
| terserempak
| [[:wikt:jjuwok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''jjuw'''o'''k'']]
| {{IPA|[d͡ʒːu.w'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| menggoyangkan
| [[:wikt:ongèk#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''ngèk'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.ŋɛʔ]}}
|}

===Bunyi apa sahaja yang tukar ke ⟨O o⟩?===

====⟨o⟩ → ⟨o⟩ {{IPA|[ɔ]}}====
Hampir semua ⟨o⟩ dalam bahasa Melayu disebut sebagai  O luas {{IPA|['''ɔ''']}}

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| '''o'''rang
| [[:wikt:orae#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''rae'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.ɣɛ]}}
|-
| ek'''o'''r
| [[:wikt:èko#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''èk'''o''''']]
| {{IPA|[ɛ.k'''ɔ''']}}
|-
| p'''o'''nteng
| [[:wikt:poténg#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''p'''o'''téng'']]
| {{IPA|[p'''ɔ'''.teŋ]}}
|-
| teng'''o'''k
| [[:wikt:tèngok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''tèng'''o'''k'']]
| {{IPA|[tɛ.ŋ'''ɔ'''ʔ]}}
|}

====⟨-a⟩ → ⟨-o⟩====
Setiap perkataan yang berakhir dengan huruf ⟨-a⟩ ditukar kepada ⟨-o⟩. Misalnya:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| ken'''a'''
| [[:wikt:keno#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''ken'''o''''']]
| {{IPA|[kə.n'''ɔ''']}}
|-
| mat'''a'''
| [[:wikt:mato#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''mat'''o''''']]
| {{IPA|[ma.t'''ɔ''']}}
|-
| bung'''a'''
| [[:wikt:bungo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bung'''o''''']]
| {{IPA|[bu.ŋ'''ɔ''']}}
|-
| keret'''a'''
| [[:wikt:krèto#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''krèt'''o''''']]
| {{IPA|[xːɛ.t'''ɔ''']}}
|-
| serup'''a'''
| [[:wikt:srupo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''srup'''o''''']]
| {{IPA|[sɣu.p'''ɔ''']}}
|-
| beras'''a'''
| [[:wikt:braso#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bras'''o''''']]
| {{IPA|[bɣa.s'''ɔ''']}}
|}

====⟨-ak⟩, ⟨-ah⟩ → ⟨-ok⟩, ⟨-oh⟩====
Perkataan yang berakhir dengan ⟨-ak⟩ atau ⟨-ah⟩ masing-masing bertukar ke ⟨-ok⟩ dan ⟨-oh⟩. Misalnya:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| an'''ak'''
| [[:wikt:anok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''an'''ok''''']]
| {{IPA|[a.n'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| bany'''ak'''
| [[:wikt:banyok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bany'''ok''''']]
| {{IPA|[ba.ɲ'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| tek'''ak'''
| [[:wikt:tekok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''tek'''ok''''']]
| {{IPA|[tə.k'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| mar'''ah'''
| [[:wikt:maroh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''mar'''oh''''']]
| {{IPA|[ma.ɣ'''ɔ'''h]}}
|-
| sud'''ah'''
| [[:wikt:sudoh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''sud'''oh''''']]
| {{IPA|[su.d'''ɔ'''h]}}
|-
| sedek'''ah'''
| [[:wikt:sdekoh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''sdek'''oh''''']]
| {{IPA|[sdə.k'''ɔ'''h]}}
|}

====⟨ua⟩ → ⟨o⟩====
Vokal berganding ⟨ua⟩ yang bukan berada di akhir suku kata, yang berada di dalam perkataan yang mengandungi 3 suku kata atau lebih, ditukarkan kepada ⟨o⟩

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| p'''ua'''sa
| [[:wikt:poso#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''p'''o'''so'']]
| {{IPA|[p'''ɔ'''.sɔ]}}
|-
| s'''ua'''ra
| [[:wikt:soro#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''s'''o'''ro'']]
| {{IPA|[s'''ɔ'''.ɣɔ]}}
|-
| b'''ua'''ya
| [[:wikt:boyo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''b'''o'''yo'']]
| {{IPA|[b'''ɔ'''.jɔ]}}
|}

====⟨wa-⟩ → ⟨wo-⟩====
Suku kata terbuka ⟨wa-⟩ pada awal perkataan bertukar ke ⟨wo-⟩. Misalnya:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| '''wa'''ris
| [[:wikt:woréh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''wo'''réh'']]
| {{IPA|['''wɔ'''.ɣeh]}}
|-
| '''wa'''kil
| '''''wo'''ké''
| {{IPA|['''wɔ'''.ke]}}
|-
| '''wa'''ngi
| '''''wo'''ngi''
| {{IPA|['''wɔ'''.ŋi]}}
|-
| WhatsApp&amp;nbsp;('''Wa'''sap)
| '''''Wo'''sak''
| {{IPA|['''wɔ'''.saʔ]}}
|}

====⟨u⟩ → ⟨o⟩====
Kadang-kadang vokal ⟨u⟩ pada suku kata praakhir diluaskan sebutan menjadi ⟨o⟩

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| c'''u'''ti
| ''c'''o'''ti''
| {{IPA|[t͡ʃ'''ɔ'''.ti]}}
|-
| b'''u'''mi
| ''b'''o'''mi''
| {{IPA|[b'''ɔ'''.mi]}}
|-
| k'''u'''li
| ''k'''o'''li''
| {{IPA|[k'''ɔ'''.li]}}
|-
| '''u'''bat
| '''''o'''bak''
| {{IPA|['''ɔ'''.baʔ]}}
|-
| '''u'''rat
| [[:wikt:orak#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''rak'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.ɣaʔ]}}
|-
| '''u'''mur
| [[:wikt:omo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''mo'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.mɔ]}}
|}

====⟨-ur⟩ → ⟨-o⟩====
Kadangkala suku kata yang berakhir dengan ⟨-ur⟩ bertukar ke O luas ⟨-o⟩, padahal lazimnya [[Panduan Ejaan Bahasa Kelantan/⟨Ó ó⟩ untuk O Sempit|bertukar ke O sempit ⟨ó⟩]]

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| jem'''ur'''
| [[:wikt:jemo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''jem'''o''''']]
| {{IPA|[dʒə.m'''ɔ''']}}
|-
| um'''ur'''
| [[:wikt:omo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''om'''o''''']]
| {{IPA|[ɔ.m'''ɔ''']}}
|}

===Penjelasan===
Bahasa Melayu Kelantan lebih banyak bunyi O luas {{IPA|[ɔ]}} berbanding lawannya [[Panduan Ejaan Bahasa Kelantan/⟨Ó ó⟩ untuk O Sempit|O sempit {{IPA|[o]}}]], maka O luas dibiarkan tanpa tanda untuk memudahkan bacaan.

===Bentuk lain yang kurang disarankan===
Setelah menepati bahawa ⟨O o⟩ dikhaskan untuk O luas, berikut bentuk yang kurang disarankan dalam menulis Bahasa Melayu Kelantan:

* Mengeja selain daripada huruf ⟨O o⟩
*: Sekiranya ia disebut lain daripada piawai, maka ia perlu dieja tanpa pengaruh ejaan Bahasa Melayu piawai. Misalnya:
:: {|
|bentuk tak saran: || ''bakpa'', ''bedoah'', ''goncah'', ''warih''
|-
|padahal yang disarankan: || ''bakp'''o''''', ''bedo'''o'''h'', ''ggoc'''o'''h'', ''w'''o'''réh''
|}

&lt;!--
==Pengguguran vokal==
====Buwae E tengoh (''pepet'') dalae ⟨se- -er- -el-⟩====
* E ''pepet'' hok ado dalae suku kato awa ⟨se-⟩, ⟨-er-⟩ atapóng ⟨-el-⟩ keno buwae (kalu pekatoae dalae Kècèk Nnayu tu lebéh dari tigo suku kato). Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| '''''se'''malam''
| '''s'''malae
| [sma.lɛ]
|-
| ''b'''er'''asa''
| b'''r'''aso
| [bɣa.sɔ]
|-
| ''b'''el'''aka''
| b'''l'''ako
| [bla.kɔ]
|}

===Diftong jadi monoftong===
* Pekatoae hok brakhé nga ⟨-ai⟩ atapóng ⟨-au⟩ ttuka jadi '''⟨-a⟩''' jah. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''ked'''ai'''''
| ked'''a'''
| [kə.da]
|-
| ''lant'''ai'''''
| lat'''a'''
| [la.ta]
|-
| ''bir'''ai'''''
| bir'''a'''
| [bi.ɣa]
|-
| ''pul'''au'''''
| pul'''a'''
| [pu.la]
|-
| ''hir'''au'''''
| ir'''a'''
| [i.ɣa]
|-
| ''w'''au'''''
| w'''a'''
| [wa]
|}

==Penambahan vokal==

===Selik E tengoh (''pepet'') ataro duwo hurók bena===
* Kalu ttembóng duwo hurók bena tapi laéng-laéng suku kato, keno selik E tengoh. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''ma'''zh'''ab''
| [ma'''z.h'''ab]
| ma'''zeh'''ak
| [ma'''.zə.h'''aʔ]
|-
| ''ta'''kd'''ir''
| [ta'''k̚.d'''ir]
| ta'''ked'''é
| [ta'''.kə.d'''e]
|-
| ''ha'''rg'''a''
| [ha'''r.ɡ'''a]
| ha'''reg'''o
| [ha'''.ɣə.ɡ'''ɔ]
|}

==⟨Ó ó⟩ untuk O Sempit==
Srupo jugok nga E taling, O dalae Kècèk Klatae-Ttaning ado duwo jenih: [[:w:ms:Vokal bundar belakang separuh luas|O hok luwah [ɔ]]] dengae [[:w:ms:Vokal bundar belakang separuh sempit|O hok sepik [o]]].
* O hok sepik keno tulih nga hurók '''⟨ó⟩''', nok buwi bbèzo bunying nga hok luwah.
* O hok sepik skalo ado ddalae suku kato hok ttutók{{Makno asa|tertutup}}, cotóh yo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''da'''pur'''''
| da'''pó'''
| [da.po]
|-
| ''pa'''uh'''''
| pa'''óh'''
| [pa.oh]
|-
| ''ta'''hun'''''
| ta'''hóng'''
| [ta.hoŋ]
|-
| ''to'''long'''''
| tu'''lóng'''
| [tu.loŋ]
|-
| ''su'''lung'''''
| su'''lóng'''
| [su.loŋ]
|-
| ''kero'''pok'''''
| kre'''pók'''
| [kɣə.poʔ]
|-
| ''ang'''kut'''''
| a'''kók'''
| [a.koʔ]
|-
| ''ma'''suk'''''
| ma'''sók'''
| [ma.soʔ]
|}

==Tanda ⟨◌̃⟩ untuk Bunyi Sengau==
Pekatoae hok nngidóng{{Makno asa|sengau}} keno tulih ggini:
* ⟨a⟩ hok nngidóng → '''⟨ã⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| ber'''ã'''h
| [bə.ɣãh]
| ''mengambil sesuatu dengan cepat'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=berah+mengambil&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| r'''ã'''
| [ɣã]
| ''menyirap darah dengan tiba-tiba kerana marah; berahi; perasaan takut dan seram'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=ra&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| sep'''ã'''
| [sə.pã]
| ''terjulur spt kepala kura-kura'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=sepa&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|}
* ⟨e⟩ hok nngidóng → '''⟨ẽ⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| bèl'''ẽ'''h
| [bɛ.lɛ̃h]
| ''berkenaan orang, haiwan dan tumbuhan yang kecil dan kurus'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=beleh&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| ccot'''ẽ'''k
| [tʃːɔ.tɛ̃ʔ]
| ''kedudukan yang paling tinggi dan jelas, puncak'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=cotek&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| kop'''ẽ'''
| [kɔ.pɛ̃]
| suara sengau; hidung cacat &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=kope&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|}
* ⟨o⟩ hok nngidóng → '''⟨õ⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| h'''õ'''
| [hɔ̃]
| ''ya, betul'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=ho+benar&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| ddek'''õ'''h
| [dːə.kɔ̃h]
| ''berkenaan putik buah dalam keadaan terlalu muda'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=dekoh&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| glèl'''õ'''k
| [glɛ.lɔ̃ʔ]
| ''sangat bengkang-bengkok, tidak lurus'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=glelok&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|}

* ⟨u⟩ hok nngidóng → '''⟨ũ⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| bba'''ũ'''
| [bːa.ũ]
| ''berbau''
|-
| ket'''ũ'''k
| [kə.tũʔ]
| ''kentut''
|-
| bus'''ũ'''k
| [bu.sũʔ]
| ''busuk''
|}


==Hurók bena (''konsonan'')==
===Hurók bena nngujóng hok ttuka jjadi ⟨-k⟩===
* Ggapo-gapo pekatoae hok brakhé nga ⟨-p⟩, ata ⟨-t⟩, keno tuka jjadi '''⟨-k⟩''' jah. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''seda'''p'''''
| seda'''k'''
| [sə.daʔ]
|-
| ''tiu'''p'''''
| tiyu'''k'''
| [ti.juʔ]
|-
| ''siki'''t'''''
| siki'''k'''
| [si.kiʔ]
|-
| ''sipu'''t'''''
| sipu'''k'''
| [si.puʔ]
|}

* Kato pinjaemae hok brakhé nga ⟨-b⟩, ⟨-d⟩ nga ⟨-g⟩ jugok kalu buléh tuka jjadi '''⟨-k⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''seba'''b'''''
| seba'''k'''
| [sə.baʔ]
|-
| ''masji'''d'''''
| ssejé'''k'''
| [sːə.dʒeʔ]
|-
| ''ja'''g'''''
| ja'''k'''
| [dʒaʔ]
|}

* Buléh jadi kato pinjaemae hok brakhé nga ⟨-z⟩ jugok tuka jjadi '''⟨-k⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''usta'''z'''''
| usta'''k'''
| [us.taʔ]
|}

===Hurók bena nngujóng hok ttuka jjadi ⟨-h⟩===
* Ggapo-gapo pekatoae hok brakhé nga ⟨-s⟩, keno tuka jjadi '''⟨-h⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''lepa'''s'''''
| lepa'''h'''
| [lə.pah]
|-
| ''habi'''s'''''
| abi'''h'''
| [a.bih]
|-
| ''putu'''s'''''
| putu'''h'''
| [pu.tuh]
|}

* Buléh jadi kato pinjaemae hok brakhé nga ⟨-j⟩ atapóng ⟨-z⟩ jugok keno tuka jjadi '''⟨-h⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''mese'''j'''''
| mèsè'''h'''
| [mɛ.sɛh]
|-
| ''Hafi'''z'''''
| Hapi'''h'''
| [ha.pih]
|}

===Hurók bena nngujóng hok ttuka jjadi ⟨-ng⟩===
* Ggapo-gapo pekatoae hok brakhé nga ⟨-m⟩, ata ⟨-n⟩, keno tuka jjadi '''⟨-ng⟩''' jah. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''musi'''m'''''
| musé'''ng'''
| [mu.seŋ]
|-
| ''turu'''n'''''
| turó'''ng'''
| [tu.ɣoŋ]
|-
| ''masi'''n'''''
| masé'''ng'''
| [ma.seŋ]
|}

===Hurók bena hok keno buwae===
====Hurók ⟨-l⟩ nga ⟨-r⟩ nngujóng====
* Hurók ⟨-l⟩ nga ⟨-r⟩ hok dudók nngujóng pekatoae keno '''buwae'''. Cotóhnyo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''besa'''r'''''
| besa
| [bə.sa]
|-
| ''ai'''r'''''
| aé
| [a.e]
|-
| ''tidu'''r'''''
| tidó
| [ti.do]
|-
| ''kati'''l'''''
| katé
| [ka.te]
|-
| ''betu'''l'''''
| betó
| [bə.to]
|}

====Hurók ⟨-r⟩ hok dudók sbelóng hurók bena laéng====
* Hurók ⟨-r⟩ hok dudók sbelóng hurók bena hok laéng keno '''buwae'''. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''me'''rd'''eka''
| me'''d'''èko
| [mə.dɛ.kɔ]
|-
| ''pe'''rt'''ama''
| pe'''t'''amo
| [pə.ta.mɔ]
|-
| ''pe'''rm'''ata''
| pe'''m'''ato
| [pə.ma.tɔ]
|-
| ''pa'''rl'''imen''
| pa'''l'''imeng
| [pa.li.məŋ]
|-
| ''be'''rd'''iri''
| be'''d'''iri
| [bə.di.ɣi]
|}

===⟨-mp- -nt- -nc- -ngk-⟩ ttuka jjadi ⟨-p- -t- -c- -k-⟩ jah===
* Pekatoae hok ado [[:w:ms:Konsonan sengauan|hurók senga]] ⟨m n ng⟩ keno buwae sbelóng [[:w:ms:Konsonan hentian|hurók nnetuk]]{{Makno asa|letupan}} ⟨p t c k⟩. Cotóhnyo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''sa'''mp'''ai''
| sa'''p'''a
| [sa.pa]
|-
| ''sa'''mp'''ah''
| sa'''p'''oh
| [sa.pɔh]
|-
| ''la'''nc'''ar''
| la'''c'''a
| [la.tʃa]
|-
| ''ke'''nc'''ing''
| ke'''c'''ing
| [kə.tʃiŋ]
|-
| ''la'''nt'''ai''
| la'''t'''a
| [la.ta]
|-
| ''na'''nt'''i''
| na'''t'''i
| [na.ti]
|-
| ''ma'''ngk'''uk''
| ma'''k'''ók
| [ma.koʔ]
|-
| ''na'''ngk'''a''
| na'''k'''o
| [na.kɔ]
|}

===Hurók bena hok ado [[sakdu]] keno tulih duwo kali===
* Kalu ado hurók hok nngèjo panjae, keno tulih hurók duwo kali. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''bermain''
| '''mm'''aéng
| [mːa.eŋ]
|-
| ''di padang''
| '''pp'''adae
| [pːa.dɛ]
|-
| ''ketereh''
| '''tt'''èrè
| [tːɛ.ɣɛ]
|-
| ''lelaki''
| '''ll'''aki
| [lːa.ki]
|-
| ''berseorangan''
| '''ss'''orae
| [sːɔ.ɣɛ]
|}

* Kalu hurók bena hok jenih [[:w:ms:Dwilambang (ortografi)|duwo hurók]]: ⟨ng-⟩ nga ⟨ny-⟩, padae nga hurók petamo jah tulih duwo kali: '''⟨nng-⟩''' nga '''⟨nny-⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''merajuk''
| '''nng'''aju
| [ŋːa.dʒu]
|-
| ''mengaji''
| '''nng'''aji
| [ŋːa.dʒi]
|-
| ''sesuai''
| '''nny'''akók
| [ɲa.koʔ]
|}

====Suku kato awa-awa hok bruboh bunyi jadi sakdu====
* Pekatoae hok nnyetak nga suku kato ⟨mel-⟩ keno tuka jadi '''⟨nn-⟩'''. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| '''''Mel'''ayu''
| '''Nn'''ayu
| [nːa.ju]
|-
| '''''mel'''ompat''
| '''nn'''opak
| [nːɔ.paʔ]
|-
| '''''mel'''ayang''
| '''nn'''ayae
| [nːa.jɛ]
|-
|}

* Pekatoae hok nnyetak nga suku kato ⟨mer-⟩ keno tuka jadi '''⟨nng-⟩'''. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| '''''memer'''intah''
| '''nng'''ètoh
| [ŋːɛ.tɔh]
|-
| '''''mer'''ata-rata''
| '''nng'''ato-riti
| [ŋːa.tɔ.ɣi.ti]
|-
| '''''mel'''ayang''
| '''nn'''ayae
| [nːa.jɛ]
|-
|}

===Tamboh ⟨-w-⟩ ata ⟨-y-⟩ cceloh hurók saksi begandéng nngujóng===
Ni kalu hurók saksi begandéng dók nngujóng pekatoae: ⟨-ia⟩ ata ⟨-ua⟩, ata sbelóng hurók bena hok nngelah: ⟨-ia𝕂⟩ ata ⟨-ua𝕂⟩ (𝕂 = hurók bena = ''konsonan'').
* Kalu ado hurók saksi slepah hurók ⟨i⟩, keno tamboh hurók '''⟨-y-⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''b'''ia'''r''
| b'''iya'''
| [bi.ja]
|-
| ''d'''ia'''m''
| d'''iyae'''
| [di.jɛ]
|-
| ''d'''ia'''
| d'''iyo'''
| [di.jɔ]
|-
| ''t'''iu'''p''
| t'''iyu'''k
| [ti.juʔ]
|}

* Kalu ado hurók saksi slepah hurók ⟨u⟩, keno tamboh hurók '''⟨-w-⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''b'''ua'''t''
| b'''uwa'''k
| [bu.waʔ]
|-
| ''t'''ua'''n''
| t'''uwae'''
| [tu.wɛ]
|-
| ''d'''ua'''
| d'''uwo'''
| [du.wɔ]
|-
| ''beri''
| b'''uwi'''
| [bu.wi]
|}
--&gt;</text>
      <sha1>ttghxr5ef3r7vswhrlsozfxkqw76z7y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>16310</id>
      <parentid>16308</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T14:58:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mirlim</username>
        <id>3156</id>
      </contributor>
      <comment>/* ⟨O o⟩ untuk O Luas */</comment>
      <origin>16310</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11900" sha1="jj63e5tvg4tn344zuqkwsalgbvag6mx" xml:space="preserve">&lt;!----&gt;
&lt;!--
==Pengguguran vokal==
====Buwae E tengoh (''pepet'') dalae ⟨se- -er- -el-⟩====
* E ''pepet'' hok ado dalae suku kato awa ⟨se-⟩, ⟨-er-⟩ atapóng ⟨-el-⟩ keno buwae (kalu pekatoae dalae Kècèk Nnayu tu lebéh dari tigo suku kato). Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| '''''se'''malam''
| '''s'''malae
| [sma.lɛ]
|-
| ''b'''er'''asa''
| b'''r'''aso
| [bɣa.sɔ]
|-
| ''b'''el'''aka''
| b'''l'''ako
| [bla.kɔ]
|}

===Diftong jadi monoftong===
* Pekatoae hok brakhé nga ⟨-ai⟩ atapóng ⟨-au⟩ ttuka jadi '''⟨-a⟩''' jah. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''ked'''ai'''''
| ked'''a'''
| [kə.da]
|-
| ''lant'''ai'''''
| lat'''a'''
| [la.ta]
|-
| ''bir'''ai'''''
| bir'''a'''
| [bi.ɣa]
|-
| ''pul'''au'''''
| pul'''a'''
| [pu.la]
|-
| ''hir'''au'''''
| ir'''a'''
| [i.ɣa]
|-
| ''w'''au'''''
| w'''a'''
| [wa]
|}

==Penambahan vokal==

===Selik E tengoh (''pepet'') ataro duwo hurók bena===
* Kalu ttembóng duwo hurók bena tapi laéng-laéng suku kato, keno selik E tengoh. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''ma'''zh'''ab''
| [ma'''z.h'''ab]
| ma'''zeh'''ak
| [ma'''.zə.h'''aʔ]
|-
| ''ta'''kd'''ir''
| [ta'''k̚.d'''ir]
| ta'''ked'''é
| [ta'''.kə.d'''e]
|-
| ''ha'''rg'''a''
| [ha'''r.ɡ'''a]
| ha'''reg'''o
| [ha'''.ɣə.ɡ'''ɔ]
|}

==⟨Ó ó⟩ untuk O Sempit==
Srupo jugok nga E taling, O dalae Kècèk Klatae-Ttaning ado duwo jenih: [[:w:ms:Vokal bundar belakang separuh luas|O hok luwah [ɔ]]] dengae [[:w:ms:Vokal bundar belakang separuh sempit|O hok sepik [o]]].
* O hok sepik keno tulih nga hurók '''⟨ó⟩''', nok buwi bbèzo bunying nga hok luwah.
* O hok sepik skalo ado ddalae suku kato hok ttutók{{Makno asa|tertutup}}, cotóh yo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''da'''pur'''''
| da'''pó'''
| [da.po]
|-
| ''pa'''uh'''''
| pa'''óh'''
| [pa.oh]
|-
| ''ta'''hun'''''
| ta'''hóng'''
| [ta.hoŋ]
|-
| ''to'''long'''''
| tu'''lóng'''
| [tu.loŋ]
|-
| ''su'''lung'''''
| su'''lóng'''
| [su.loŋ]
|-
| ''kero'''pok'''''
| kre'''pók'''
| [kɣə.poʔ]
|-
| ''ang'''kut'''''
| a'''kók'''
| [a.koʔ]
|-
| ''ma'''suk'''''
| ma'''sók'''
| [ma.soʔ]
|}

==Tanda ⟨◌̃⟩ untuk Bunyi Sengau==
Pekatoae hok nngidóng{{Makno asa|sengau}} keno tulih ggini:
* ⟨a⟩ hok nngidóng → '''⟨ã⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| ber'''ã'''h
| [bə.ɣãh]
| ''mengambil sesuatu dengan cepat'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=berah+mengambil&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| r'''ã'''
| [ɣã]
| ''menyirap darah dengan tiba-tiba kerana marah; berahi; perasaan takut dan seram'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=ra&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| sep'''ã'''
| [sə.pã]
| ''terjulur spt kepala kura-kura'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=sepa&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|}
* ⟨e⟩ hok nngidóng → '''⟨ẽ⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| bèl'''ẽ'''h
| [bɛ.lɛ̃h]
| ''berkenaan orang, haiwan dan tumbuhan yang kecil dan kurus'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=beleh&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| ccot'''ẽ'''k
| [tʃːɔ.tɛ̃ʔ]
| ''kedudukan yang paling tinggi dan jelas, puncak'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=cotek&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| kop'''ẽ'''
| [kɔ.pɛ̃]
| suara sengau; hidung cacat &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=kope&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|}
* ⟨o⟩ hok nngidóng → '''⟨õ⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| h'''õ'''
| [hɔ̃]
| ''ya, betul'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=ho+benar&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| ddek'''õ'''h
| [dːə.kɔ̃h]
| ''berkenaan putik buah dalam keadaan terlalu muda'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=dekoh&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| glèl'''õ'''k
| [glɛ.lɔ̃ʔ]
| ''sangat bengkang-bengkok, tidak lurus'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=glelok&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|}

* ⟨u⟩ hok nngidóng → '''⟨ũ⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| bba'''ũ'''
| [bːa.ũ]
| ''berbau''
|-
| ket'''ũ'''k
| [kə.tũʔ]
| ''kentut''
|-
| bus'''ũ'''k
| [bu.sũʔ]
| ''busuk''
|}


==Hurók bena (''konsonan'')==
===Hurók bena nngujóng hok ttuka jjadi ⟨-k⟩===
* Ggapo-gapo pekatoae hok brakhé nga ⟨-p⟩, ata ⟨-t⟩, keno tuka jjadi '''⟨-k⟩''' jah. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''seda'''p'''''
| seda'''k'''
| [sə.daʔ]
|-
| ''tiu'''p'''''
| tiyu'''k'''
| [ti.juʔ]
|-
| ''siki'''t'''''
| siki'''k'''
| [si.kiʔ]
|-
| ''sipu'''t'''''
| sipu'''k'''
| [si.puʔ]
|}

* Kato pinjaemae hok brakhé nga ⟨-b⟩, ⟨-d⟩ nga ⟨-g⟩ jugok kalu buléh tuka jjadi '''⟨-k⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''seba'''b'''''
| seba'''k'''
| [sə.baʔ]
|-
| ''masji'''d'''''
| ssejé'''k'''
| [sːə.dʒeʔ]
|-
| ''ja'''g'''''
| ja'''k'''
| [dʒaʔ]
|}

* Buléh jadi kato pinjaemae hok brakhé nga ⟨-z⟩ jugok tuka jjadi '''⟨-k⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''usta'''z'''''
| usta'''k'''
| [us.taʔ]
|}

===Hurók bena nngujóng hok ttuka jjadi ⟨-h⟩===
* Ggapo-gapo pekatoae hok brakhé nga ⟨-s⟩, keno tuka jjadi '''⟨-h⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''lepa'''s'''''
| lepa'''h'''
| [lə.pah]
|-
| ''habi'''s'''''
| abi'''h'''
| [a.bih]
|-
| ''putu'''s'''''
| putu'''h'''
| [pu.tuh]
|}

* Buléh jadi kato pinjaemae hok brakhé nga ⟨-j⟩ atapóng ⟨-z⟩ jugok keno tuka jjadi '''⟨-h⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''mese'''j'''''
| mèsè'''h'''
| [mɛ.sɛh]
|-
| ''Hafi'''z'''''
| Hapi'''h'''
| [ha.pih]
|}

===Hurók bena nngujóng hok ttuka jjadi ⟨-ng⟩===
* Ggapo-gapo pekatoae hok brakhé nga ⟨-m⟩, ata ⟨-n⟩, keno tuka jjadi '''⟨-ng⟩''' jah. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''musi'''m'''''
| musé'''ng'''
| [mu.seŋ]
|-
| ''turu'''n'''''
| turó'''ng'''
| [tu.ɣoŋ]
|-
| ''masi'''n'''''
| masé'''ng'''
| [ma.seŋ]
|}

===Hurók bena hok keno buwae===
====Hurók ⟨-l⟩ nga ⟨-r⟩ nngujóng====
* Hurók ⟨-l⟩ nga ⟨-r⟩ hok dudók nngujóng pekatoae keno '''buwae'''. Cotóhnyo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''besa'''r'''''
| besa
| [bə.sa]
|-
| ''ai'''r'''''
| aé
| [a.e]
|-
| ''tidu'''r'''''
| tidó
| [ti.do]
|-
| ''kati'''l'''''
| katé
| [ka.te]
|-
| ''betu'''l'''''
| betó
| [bə.to]
|}

====Hurók ⟨-r⟩ hok dudók sbelóng hurók bena laéng====
* Hurók ⟨-r⟩ hok dudók sbelóng hurók bena hok laéng keno '''buwae'''. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''me'''rd'''eka''
| me'''d'''èko
| [mə.dɛ.kɔ]
|-
| ''pe'''rt'''ama''
| pe'''t'''amo
| [pə.ta.mɔ]
|-
| ''pe'''rm'''ata''
| pe'''m'''ato
| [pə.ma.tɔ]
|-
| ''pa'''rl'''imen''
| pa'''l'''imeng
| [pa.li.məŋ]
|-
| ''be'''rd'''iri''
| be'''d'''iri
| [bə.di.ɣi]
|}

===⟨-mp- -nt- -nc- -ngk-⟩ ttuka jjadi ⟨-p- -t- -c- -k-⟩ jah===
* Pekatoae hok ado [[:w:ms:Konsonan sengauan|hurók senga]] ⟨m n ng⟩ keno buwae sbelóng [[:w:ms:Konsonan hentian|hurók nnetuk]]{{Makno asa|letupan}} ⟨p t c k⟩. Cotóhnyo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''sa'''mp'''ai''
| sa'''p'''a
| [sa.pa]
|-
| ''sa'''mp'''ah''
| sa'''p'''oh
| [sa.pɔh]
|-
| ''la'''nc'''ar''
| la'''c'''a
| [la.tʃa]
|-
| ''ke'''nc'''ing''
| ke'''c'''ing
| [kə.tʃiŋ]
|-
| ''la'''nt'''ai''
| la'''t'''a
| [la.ta]
|-
| ''na'''nt'''i''
| na'''t'''i
| [na.ti]
|-
| ''ma'''ngk'''uk''
| ma'''k'''ók
| [ma.koʔ]
|-
| ''na'''ngk'''a''
| na'''k'''o
| [na.kɔ]
|}

===Hurók bena hok ado [[sakdu]] keno tulih duwo kali===
* Kalu ado hurók hok nngèjo panjae, keno tulih hurók duwo kali. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''bermain''
| '''mm'''aéng
| [mːa.eŋ]
|-
| ''di padang''
| '''pp'''adae
| [pːa.dɛ]
|-
| ''ketereh''
| '''tt'''èrè
| [tːɛ.ɣɛ]
|-
| ''lelaki''
| '''ll'''aki
| [lːa.ki]
|-
| ''berseorangan''
| '''ss'''orae
| [sːɔ.ɣɛ]
|}

* Kalu hurók bena hok jenih [[:w:ms:Dwilambang (ortografi)|duwo hurók]]: ⟨ng-⟩ nga ⟨ny-⟩, padae nga hurók petamo jah tulih duwo kali: '''⟨nng-⟩''' nga '''⟨nny-⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''merajuk''
| '''nng'''aju
| [ŋːa.dʒu]
|-
| ''mengaji''
| '''nng'''aji
| [ŋːa.dʒi]
|-
| ''sesuai''
| '''nny'''akók
| [ɲa.koʔ]
|}

====Suku kato awa-awa hok bruboh bunyi jadi sakdu====
* Pekatoae hok nnyetak nga suku kato ⟨mel-⟩ keno tuka jadi '''⟨nn-⟩'''. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| '''''Mel'''ayu''
| '''Nn'''ayu
| [nːa.ju]
|-
| '''''mel'''ompat''
| '''nn'''opak
| [nːɔ.paʔ]
|-
| '''''mel'''ayang''
| '''nn'''ayae
| [nːa.jɛ]
|-
|}

* Pekatoae hok nnyetak nga suku kato ⟨mer-⟩ keno tuka jadi '''⟨nng-⟩'''. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| '''''memer'''intah''
| '''nng'''ètoh
| [ŋːɛ.tɔh]
|-
| '''''mer'''ata-rata''
| '''nng'''ato-riti
| [ŋːa.tɔ.ɣi.ti]
|-
| '''''mel'''ayang''
| '''nn'''ayae
| [nːa.jɛ]
|-
|}

===Tamboh ⟨-w-⟩ ata ⟨-y-⟩ cceloh hurók saksi begandéng nngujóng===
Ni kalu hurók saksi begandéng dók nngujóng pekatoae: ⟨-ia⟩ ata ⟨-ua⟩, ata sbelóng hurók bena hok nngelah: ⟨-ia𝕂⟩ ata ⟨-ua𝕂⟩ (𝕂 = hurók bena = ''konsonan'').
* Kalu ado hurók saksi slepah hurók ⟨i⟩, keno tamboh hurók '''⟨-y-⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''b'''ia'''r''
| b'''iya'''
| [bi.ja]
|-
| ''d'''ia'''m''
| d'''iyae'''
| [di.jɛ]
|-
| ''d'''ia'''
| d'''iyo'''
| [di.jɔ]
|-
| ''t'''iu'''p''
| t'''iyu'''k
| [ti.juʔ]
|}

* Kalu ado hurók saksi slepah hurók ⟨u⟩, keno tamboh hurók '''⟨-w-⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''b'''ua'''t''
| b'''uwa'''k
| [bu.waʔ]
|-
| ''t'''ua'''n''
| t'''uwae'''
| [tu.wɛ]
|-
| ''d'''ua'''
| d'''uwo'''
| [du.wɔ]
|-
| ''beri''
| b'''uwi'''
| [bu.wi]
|}
--&gt;</text>
      <sha1>jj63e5tvg4tn344zuqkwsalgbvag6mx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>16312</id>
      <parentid>16310</parentid>
      <timestamp>2026-08-18T04:10:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mirlim</username>
        <id>3156</id>
      </contributor>
      <origin>16312</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12677" sha1="masiw7elcftpg3r9u8qvjwr3zwphadx" xml:space="preserve">&lt;!--
==⟨Ó ó⟩ untuk O Sempit==

Berikut contoh O sempit {{IPA|['''o''']}} yang ditulis sebagai ⟨ó⟩ dalam perkataan Bahasa Melayu Kelantan:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| panggil
| [[:wikt:keló#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''kel'''ó''''']]
| {{IPA|[kə.l'''ó''']}}
|-
| urut,&amp;nbsp;picit
| [[:wikt:gasó#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''gas'''ó''''']]
| {{IPA|[ɡa.s'''o''']}}
|-
| terhuyung-hayang
| [[:wikt:lakyóh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''laky'''ó'''h'']]
| {{IPA|[laʔ.j'''o'''h]}}
|-
| cantum
| [[:wikt:kapóh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''kap'''ó'''h'']]
| {{IPA|[ka.p'''o'''h]}}
|-
| gentar,&amp;nbsp;gerun
| [[:wikt:mirók#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''mir'''ó'''k'']]
| {{IPA|[mi.ɣ'''o'''ʔ]}}
|-
| berduyun-duyun
| [[:wikt:jjujók#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''jjuj'''ó'''k]]
| {{IPA|[d͡ʒːu.d͡ʒ'''o'''ʔ]}}
|-
| sengaja
| [[:wikt:jeróng#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''jer'''ó'''ng'']]
| {{IPA|[d͡ʒə.ɣ'''o'''ŋ]}}
|-
| suatu masa
| [[:wikt:sjulóng#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''sjul'''ó'''ng'']]
| {{IPA|[sd͡ʒu.l'''o'''ŋ]}}
|}

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''da'''pur'''''
| da'''pó'''
| [da.po]
|-
| ''pa'''uh'''''
| pa'''óh'''
| [pa.oh]
|-
| ''ta'''hun'''''
| ta'''hóng'''
| [ta.hoŋ]
|-
| ''to'''long'''''
| tu'''lóng'''
| [tu.loŋ]
|-
| ''su'''lung'''''
| su'''lóng'''
| [su.loŋ]
|-
| ''kero'''pok'''''
| kre'''pók'''
| [kɣə.poʔ]
|-
| ''ang'''kut'''''
| a'''kók'''
| [a.koʔ]
|-
| ''ma'''suk'''''
| ma'''sók'''
| [ma.soʔ]
|}

==Pengguguran vokal==
====Buwae E tengoh (''pepet'') dalae ⟨se- -er- -el-⟩====
* E ''pepet'' hok ado dalae suku kato awa ⟨se-⟩, ⟨-er-⟩ atapóng ⟨-el-⟩ keno buwae (kalu pekatoae dalae Kècèk Nnayu tu lebéh dari tigo suku kato). Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| '''''se'''malam''
| '''s'''malae
| [sma.lɛ]
|-
| ''b'''er'''asa''
| b'''r'''aso
| [bɣa.sɔ]
|-
| ''b'''el'''aka''
| b'''l'''ako
| [bla.kɔ]
|}

===Diftong jadi monoftong===
* Pekatoae hok brakhé nga ⟨-ai⟩ atapóng ⟨-au⟩ ttuka jadi '''⟨-a⟩''' jah. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''ked'''ai'''''
| ked'''a'''
| [kə.da]
|-
| ''lant'''ai'''''
| lat'''a'''
| [la.ta]
|-
| ''bir'''ai'''''
| bir'''a'''
| [bi.ɣa]
|-
| ''pul'''au'''''
| pul'''a'''
| [pu.la]
|-
| ''hir'''au'''''
| ir'''a'''
| [i.ɣa]
|-
| ''w'''au'''''
| w'''a'''
| [wa]
|}

==Penambahan vokal==

===Selik E tengoh (''pepet'') ataro duwo hurók bena===
* Kalu ttembóng duwo hurók bena tapi laéng-laéng suku kato, keno selik E tengoh. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''ma'''zh'''ab''
| [ma'''z.h'''ab]
| ma'''zeh'''ak
| [ma'''.zə.h'''aʔ]
|-
| ''ta'''kd'''ir''
| [ta'''k̚.d'''ir]
| ta'''ked'''é
| [ta'''.kə.d'''e]
|-
| ''ha'''rg'''a''
| [ha'''r.ɡ'''a]
| ha'''reg'''o
| [ha'''.ɣə.ɡ'''ɔ]
|}

==Tanda ⟨◌̃⟩ untuk Bunyi Sengau==
Pekatoae hok nngidóng{{Makno asa|sengau}} keno tulih ggini:
* ⟨a⟩ hok nngidóng → '''⟨ã⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| ber'''ã'''h
| [bə.ɣãh]
| ''mengambil sesuatu dengan cepat'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=berah+mengambil&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| r'''ã'''
| [ɣã]
| ''menyirap darah dengan tiba-tiba kerana marah; berahi; perasaan takut dan seram'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=ra&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| sep'''ã'''
| [sə.pã]
| ''terjulur spt kepala kura-kura'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=sepa&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|}
* ⟨e⟩ hok nngidóng → '''⟨ẽ⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| bèl'''ẽ'''h
| [bɛ.lɛ̃h]
| ''berkenaan orang, haiwan dan tumbuhan yang kecil dan kurus'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=beleh&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| ccot'''ẽ'''k
| [tʃːɔ.tɛ̃ʔ]
| ''kedudukan yang paling tinggi dan jelas, puncak'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=cotek&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| kop'''ẽ'''
| [kɔ.pɛ̃]
| suara sengau; hidung cacat &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=kope&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|}
* ⟨o⟩ hok nngidóng → '''⟨õ⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| h'''õ'''
| [hɔ̃]
| ''ya, betul'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=ho+benar&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| ddek'''õ'''h
| [dːə.kɔ̃h]
| ''berkenaan putik buah dalam keadaan terlalu muda'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=dekoh&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|-
| glèl'''õ'''k
| [glɛ.lɔ̃ʔ]
| ''sangat bengkang-bengkok, tidak lurus'' &lt;small&gt;([https://prpm.dbp.gov.my/Cari1?keyword=glelok&amp;d=107200&amp;#LIHATSINI GDK])&lt;/small&gt;
|}

* ⟨u⟩ hok nngidóng → '''⟨ũ⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
! [[Kècèk Nnayu|Makno kók Nnayu]]
|-
| bba'''ũ'''
| [bːa.ũ]
| ''berbau''
|-
| ket'''ũ'''k
| [kə.tũʔ]
| ''kentut''
|-
| bus'''ũ'''k
| [bu.sũʔ]
| ''busuk''
|}


==Hurók bena (''konsonan'')==
===Hurók bena nngujóng hok ttuka jjadi ⟨-k⟩===
* Ggapo-gapo pekatoae hok brakhé nga ⟨-p⟩, ata ⟨-t⟩, keno tuka jjadi '''⟨-k⟩''' jah. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''seda'''p'''''
| seda'''k'''
| [sə.daʔ]
|-
| ''tiu'''p'''''
| tiyu'''k'''
| [ti.juʔ]
|-
| ''siki'''t'''''
| siki'''k'''
| [si.kiʔ]
|-
| ''sipu'''t'''''
| sipu'''k'''
| [si.puʔ]
|}

* Kato pinjaemae hok brakhé nga ⟨-b⟩, ⟨-d⟩ nga ⟨-g⟩ jugok kalu buléh tuka jjadi '''⟨-k⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''seba'''b'''''
| seba'''k'''
| [sə.baʔ]
|-
| ''masji'''d'''''
| ssejé'''k'''
| [sːə.dʒeʔ]
|-
| ''ja'''g'''''
| ja'''k'''
| [dʒaʔ]
|}

* Buléh jadi kato pinjaemae hok brakhé nga ⟨-z⟩ jugok tuka jjadi '''⟨-k⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''usta'''z'''''
| usta'''k'''
| [us.taʔ]
|}

===Hurók bena nngujóng hok ttuka jjadi ⟨-h⟩===
* Ggapo-gapo pekatoae hok brakhé nga ⟨-s⟩, keno tuka jjadi '''⟨-h⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''lepa'''s'''''
| lepa'''h'''
| [lə.pah]
|-
| ''habi'''s'''''
| abi'''h'''
| [a.bih]
|-
| ''putu'''s'''''
| putu'''h'''
| [pu.tuh]
|}

* Buléh jadi kato pinjaemae hok brakhé nga ⟨-j⟩ atapóng ⟨-z⟩ jugok keno tuka jjadi '''⟨-h⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''mese'''j'''''
| mèsè'''h'''
| [mɛ.sɛh]
|-
| ''Hafi'''z'''''
| Hapi'''h'''
| [ha.pih]
|}

===Hurók bena nngujóng hok ttuka jjadi ⟨-ng⟩===
* Ggapo-gapo pekatoae hok brakhé nga ⟨-m⟩, ata ⟨-n⟩, keno tuka jjadi '''⟨-ng⟩''' jah. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''musi'''m'''''
| musé'''ng'''
| [mu.seŋ]
|-
| ''turu'''n'''''
| turó'''ng'''
| [tu.ɣoŋ]
|-
| ''masi'''n'''''
| masé'''ng'''
| [ma.seŋ]
|}

===Hurók bena hok keno buwae===
====Hurók ⟨-l⟩ nga ⟨-r⟩ nngujóng====
* Hurók ⟨-l⟩ nga ⟨-r⟩ hok dudók nngujóng pekatoae keno '''buwae'''. Cotóhnyo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''besa'''r'''''
| besa
| [bə.sa]
|-
| ''ai'''r'''''
| aé
| [a.e]
|-
| ''tidu'''r'''''
| tidó
| [ti.do]
|-
| ''kati'''l'''''
| katé
| [ka.te]
|-
| ''betu'''l'''''
| betó
| [bə.to]
|}

====Hurók ⟨-r⟩ hok dudók sbelóng hurók bena laéng====
* Hurók ⟨-r⟩ hok dudók sbelóng hurók bena hok laéng keno '''buwae'''. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''me'''rd'''eka''
| me'''d'''èko
| [mə.dɛ.kɔ]
|-
| ''pe'''rt'''ama''
| pe'''t'''amo
| [pə.ta.mɔ]
|-
| ''pe'''rm'''ata''
| pe'''m'''ato
| [pə.ma.tɔ]
|-
| ''pa'''rl'''imen''
| pa'''l'''imeng
| [pa.li.məŋ]
|-
| ''be'''rd'''iri''
| be'''d'''iri
| [bə.di.ɣi]
|}

===⟨-mp- -nt- -nc- -ngk-⟩ ttuka jjadi ⟨-p- -t- -c- -k-⟩ jah===
* Pekatoae hok ado [[:w:ms:Konsonan sengauan|hurók senga]] ⟨m n ng⟩ keno buwae sbelóng [[:w:ms:Konsonan hentian|hurók nnetuk]]{{Makno asa|letupan}} ⟨p t c k⟩. Cotóhnyo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''sa'''mp'''ai''
| sa'''p'''a
| [sa.pa]
|-
| ''sa'''mp'''ah''
| sa'''p'''oh
| [sa.pɔh]
|-
| ''la'''nc'''ar''
| la'''c'''a
| [la.tʃa]
|-
| ''ke'''nc'''ing''
| ke'''c'''ing
| [kə.tʃiŋ]
|-
| ''la'''nt'''ai''
| la'''t'''a
| [la.ta]
|-
| ''na'''nt'''i''
| na'''t'''i
| [na.ti]
|-
| ''ma'''ngk'''uk''
| ma'''k'''ók
| [ma.koʔ]
|-
| ''na'''ngk'''a''
| na'''k'''o
| [na.kɔ]
|}

===Hurók bena hok ado [[sakdu]] keno tulih duwo kali===
* Kalu ado hurók hok nngèjo panjae, keno tulih hurók duwo kali. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''bermain''
| '''mm'''aéng
| [mːa.eŋ]
|-
| ''di padang''
| '''pp'''adae
| [pːa.dɛ]
|-
| ''ketereh''
| '''tt'''èrè
| [tːɛ.ɣɛ]
|-
| ''lelaki''
| '''ll'''aki
| [lːa.ki]
|-
| ''berseorangan''
| '''ss'''orae
| [sːɔ.ɣɛ]
|}

* Kalu hurók bena hok jenih [[:w:ms:Dwilambang (ortografi)|duwo hurók]]: ⟨ng-⟩ nga ⟨ny-⟩, padae nga hurók petamo jah tulih duwo kali: '''⟨nng-⟩''' nga '''⟨nny-⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''merajuk''
| '''nng'''aju
| [ŋːa.dʒu]
|-
| ''mengaji''
| '''nng'''aji
| [ŋːa.dʒi]
|-
| ''sesuai''
| '''nny'''akók
| [ɲa.koʔ]
|}

====Suku kato awa-awa hok bruboh bunyi jadi sakdu====
* Pekatoae hok nnyetak nga suku kato ⟨mel-⟩ keno tuka jadi '''⟨nn-⟩'''. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| '''''Mel'''ayu''
| '''Nn'''ayu
| [nːa.ju]
|-
| '''''mel'''ompat''
| '''nn'''opak
| [nːɔ.paʔ]
|-
| '''''mel'''ayang''
| '''nn'''ayae
| [nːa.jɛ]
|-
|}

* Pekatoae hok nnyetak nga suku kato ⟨mer-⟩ keno tuka jadi '''⟨nng-⟩'''. Cotóh yo:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| '''''memer'''intah''
| '''nng'''ètoh
| [ŋːɛ.tɔh]
|-
| '''''mer'''ata-rata''
| '''nng'''ato-riti
| [ŋːa.tɔ.ɣi.ti]
|-
| '''''mel'''ayang''
| '''nn'''ayae
| [nːa.jɛ]
|-
|}

===Tamboh ⟨-w-⟩ ata ⟨-y-⟩ cceloh hurók saksi begandéng nngujóng===
Ni kalu hurók saksi begandéng dók nngujóng pekatoae: ⟨-ia⟩ ata ⟨-ua⟩, ata sbelóng hurók bena hok nngelah: ⟨-ia𝕂⟩ ata ⟨-ua𝕂⟩ (𝕂 = hurók bena = ''konsonan'').
* Kalu ado hurók saksi slepah hurók ⟨i⟩, keno tamboh hurók '''⟨-y-⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''b'''ia'''r''
| b'''iya'''
| [bi.ja]
|-
| ''d'''ia'''m''
| d'''iyae'''
| [di.jɛ]
|-
| ''d'''ia'''
| d'''iyo'''
| [di.jɔ]
|-
| ''t'''iu'''p''
| t'''iyu'''k
| [ti.juʔ]
|}

* Kalu ado hurók saksi slepah hurók ⟨u⟩, keno tamboh hurók '''⟨-w-⟩'''. Cotóhnyo:
: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[Kècèk Nnayu]]
! [[Kècèk Klatae-Ttaning]]
! Simbó AFA
|-
| ''b'''ua'''t''
| b'''uwa'''k
| [bu.waʔ]
|-
| ''t'''ua'''n''
| t'''uwae'''
| [tu.wɛ]
|-
| ''d'''ua'''
| d'''uwo'''
| [du.wɔ]
|-
| ''beri''
| b'''uwi'''
| [bu.wi]
|}
--&gt;</text>
      <sha1>masiw7elcftpg3r9u8qvjwr3zwphadx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Panduan Ejaan Bahasa Kelantan/⟨O o⟩ untuk O Luas</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6217</id>
    <revision>
      <id>16309</id>
      <timestamp>2026-08-17T14:58:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mirlim</username>
        <id>3156</id>
      </contributor>
      <comment>Mencipta laman baru dengan kandungan '==⟨O o⟩ untuk O Luas== Berikut contoh O luas {{IPA|['''ɔ''']}} yang ditulis sebagai ⟨o⟩ dalam perkataan Bahasa Melayu Kelantan:  : {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |- ! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]] ! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]] ! Sebutan (AFA) |- | melampau | [[:wikt:bedooh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bed'''oo'''h'']] | {{IPA|[bə.d'''ɔ'''.ʔ'''ɔ'''h]}} |- | bertumbuk | :wikt:ggocoh#Bahasa Melayu Kelant...'</comment>
      <origin>16309</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6938" sha1="am11mpoqra7je2eoccne832ir4foyp8" xml:space="preserve">==⟨O o⟩ untuk O Luas==
Berikut contoh O luas {{IPA|['''ɔ''']}} yang ditulis sebagai ⟨o⟩ dalam perkataan Bahasa Melayu Kelantan:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| melampau
| [[:wikt:bedooh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bed'''oo'''h'']]
| {{IPA|[bə.d'''ɔ'''.ʔ'''ɔ'''h]}}
|-
| bertumbuk
| [[:wikt:ggocoh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''gg'''o'''c'''o'''h'']]
| {{IPA|[ɡː'''ɔ'''.t͡ʃ'''ɔ'''h]}}
|-
| saya&amp;nbsp;([[:w:Labok|Labok]])
| [[:wikt:kèkmo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''kèkm'''o''''']]
| {{IPA|[kɛʔ.m'''ɔ''']}}
|-
| baling
| [[:wikt:pekong#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''pek'''o'''ng'']]
| {{IPA|[pə.k'''ɔ'''ŋ]}}
|-
| terserempak
| [[:wikt:jjuwok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''jjuw'''o'''k'']]
| {{IPA|[d͡ʒːu.w'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| menggoyangkan
| [[:wikt:ongèk#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''ngèk'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.ŋɛʔ]}}
|}

===Bunyi apa sahaja yang tukar ke ⟨O o⟩?===

====⟨o⟩ → ⟨o⟩ {{IPA|[ɔ]}}====
Hampir semua ⟨o⟩ dalam bahasa Melayu disebut sebagai  O luas {{IPA|['''ɔ''']}}

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| '''o'''rang
| [[:wikt:orae#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''rae'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.ɣɛ]}}
|-
| ek'''o'''r
| [[:wikt:èko#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''èk'''o''''']]
| {{IPA|[ɛ.k'''ɔ''']}}
|-
| p'''o'''nteng
| [[:wikt:poténg#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''p'''o'''téng'']]
| {{IPA|[p'''ɔ'''.teŋ]}}
|-
| teng'''o'''k
| [[:wikt:tèngok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''tèng'''o'''k'']]
| {{IPA|[tɛ.ŋ'''ɔ'''ʔ]}}
|}

====⟨-a⟩ → ⟨-o⟩====
Setiap perkataan yang berakhir dengan huruf ⟨-a⟩ ditukar kepada ⟨-o⟩. Misalnya:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| ken'''a'''
| [[:wikt:keno#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''ken'''o''''']]
| {{IPA|[kə.n'''ɔ''']}}
|-
| mat'''a'''
| [[:wikt:mato#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''mat'''o''''']]
| {{IPA|[ma.t'''ɔ''']}}
|-
| bung'''a'''
| [[:wikt:bungo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bung'''o''''']]
| {{IPA|[bu.ŋ'''ɔ''']}}
|-
| keret'''a'''
| [[:wikt:krèto#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''krèt'''o''''']]
| {{IPA|[xːɛ.t'''ɔ''']}}
|-
| serup'''a'''
| [[:wikt:srupo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''srup'''o''''']]
| {{IPA|[sɣu.p'''ɔ''']}}
|-
| beras'''a'''
| [[:wikt:braso#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bras'''o''''']]
| {{IPA|[bɣa.s'''ɔ''']}}
|}

====⟨-ak⟩, ⟨-ah⟩ → ⟨-ok⟩, ⟨-oh⟩====
Perkataan yang berakhir dengan ⟨-ak⟩ atau ⟨-ah⟩ masing-masing bertukar ke ⟨-ok⟩ dan ⟨-oh⟩. Misalnya:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| an'''ak'''
| [[:wikt:anok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''an'''ok''''']]
| {{IPA|[a.n'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| bany'''ak'''
| [[:wikt:banyok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bany'''ok''''']]
| {{IPA|[ba.ɲ'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| tek'''ak'''
| [[:wikt:tekok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''tek'''ok''''']]
| {{IPA|[tə.k'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| mar'''ah'''
| [[:wikt:maroh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''mar'''oh''''']]
| {{IPA|[ma.ɣ'''ɔ'''h]}}
|-
| sud'''ah'''
| [[:wikt:sudoh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''sud'''oh''''']]
| {{IPA|[su.d'''ɔ'''h]}}
|-
| sedek'''ah'''
| [[:wikt:sdekoh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''sdek'''oh''''']]
| {{IPA|[sdə.k'''ɔ'''h]}}
|}

====⟨ua⟩ → ⟨o⟩====
Vokal berganding ⟨ua⟩ yang bukan berada di akhir suku kata, yang berada di dalam perkataan yang mengandungi 3 suku kata atau lebih, ditukarkan kepada ⟨o⟩

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| p'''ua'''sa
| [[:wikt:poso#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''p'''o'''so'']]
| {{IPA|[p'''ɔ'''.sɔ]}}
|-
| s'''ua'''ra
| [[:wikt:soro#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''s'''o'''ro'']]
| {{IPA|[s'''ɔ'''.ɣɔ]}}
|-
| b'''ua'''ya
| [[:wikt:boyo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''b'''o'''yo'']]
| {{IPA|[b'''ɔ'''.jɔ]}}
|}

====⟨wa-⟩ → ⟨wo-⟩====
Suku kata terbuka ⟨wa-⟩ pada awal perkataan bertukar ke ⟨wo-⟩. Misalnya:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| '''wa'''ris
| [[:wikt:woréh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''wo'''réh'']]
| {{IPA|['''wɔ'''.ɣeh]}}
|-
| '''wa'''kil
| '''''wo'''ké''
| {{IPA|['''wɔ'''.ke]}}
|-
| '''wa'''ngi
| '''''wo'''ngi''
| {{IPA|['''wɔ'''.ŋi]}}
|-
| WhatsApp&amp;nbsp;('''Wa'''sap)
| '''''Wo'''sak''
| {{IPA|['''wɔ'''.saʔ]}}
|}

====⟨u⟩ → ⟨o⟩====
Kadang-kadang vokal ⟨u⟩ pada suku kata praakhir diluaskan sebutan menjadi ⟨o⟩

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| c'''u'''ti
| ''c'''o'''ti''
| {{IPA|[t͡ʃ'''ɔ'''.ti]}}
|-
| b'''u'''mi
| ''b'''o'''mi''
| {{IPA|[b'''ɔ'''.mi]}}
|-
| k'''u'''li
| ''k'''o'''li''
| {{IPA|[k'''ɔ'''.li]}}
|-
| '''u'''bat
| '''''o'''bak''
| {{IPA|['''ɔ'''.baʔ]}}
|-
| '''u'''rat
| [[:wikt:orak#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''rak'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.ɣaʔ]}}
|-
| '''u'''mur
| [[:wikt:omo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''mo'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.mɔ]}}
|}

====⟨-ur⟩ → ⟨-o⟩====
Kadangkala suku kata yang berakhir dengan ⟨-ur⟩ bertukar ke O luas ⟨-o⟩, padahal lazimnya [[Panduan Ejaan Bahasa Kelantan/⟨Ó ó⟩ untuk O Sempit|bertukar ke O sempit ⟨ó⟩]]

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| jem'''ur'''
| [[:wikt:jemo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''jem'''o''''']]
| {{IPA|[dʒə.m'''ɔ''']}}
|-
| um'''ur'''
| [[:wikt:omo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''om'''o''''']]
| {{IPA|[ɔ.m'''ɔ''']}}
|}

===Penjelasan===
Bahasa Melayu Kelantan lebih banyak bunyi O luas {{IPA|[ɔ]}} berbanding lawannya [[Panduan Ejaan Bahasa Kelantan/⟨Ó ó⟩ untuk O Sempit|O sempit {{IPA|[o]}}]], maka O luas dibiarkan tanpa tanda untuk memudahkan bacaan.

===Bentuk lain yang kurang disarankan===
Setelah menepati bahawa ⟨O o⟩ dikhaskan untuk O luas, berikut bentuk yang kurang disarankan dalam menulis Bahasa Melayu Kelantan:

* Mengeja selain daripada huruf ⟨O o⟩
*: Sekiranya ia disebut lain daripada piawai, maka ia perlu dieja tanpa pengaruh ejaan Bahasa Melayu piawai. Misalnya:
:: {|
|bentuk tak saran: || ''bakpa'', ''bedoah'', ''goncah'', ''warih''
|-
|padahal yang disarankan: || ''bakp'''o''''', ''bedo'''o'''h'', ''ggoc'''o'''h'', ''w'''o'''réh''
|}</text>
      <sha1>am11mpoqra7je2eoccne832ir4foyp8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>16311</id>
      <parentid>16309</parentid>
      <timestamp>2026-08-18T03:48:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mirlim</username>
        <id>3156</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bunyi apa sahaja yang tukar ke ⟨O o⟩? */</comment>
      <origin>16311</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7142" sha1="gi9f2alyyk81gkh38pt5beabthmqjm6" xml:space="preserve">==⟨O o⟩ untuk O Luas==
Berikut contoh O luas {{IPA|['''ɔ''']}} yang ditulis sebagai ⟨o⟩ dalam perkataan Bahasa Melayu Kelantan:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| melampau
| [[:wikt:bedooh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bed'''oo'''h'']]
| {{IPA|[bə.d'''ɔ'''.ʔ'''ɔ'''h]}}
|-
| bertumbuk
| [[:wikt:ggocoh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''gg'''o'''c'''o'''h'']]
| {{IPA|[ɡː'''ɔ'''.t͡ʃ'''ɔ'''h]}}
|-
| saya&amp;nbsp;([[:w:Labok|Labok]])
| [[:wikt:kèkmo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''kèkm'''o''''']]
| {{IPA|[kɛʔ.m'''ɔ''']}}
|-
| baling
| [[:wikt:pekong#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''pek'''o'''ng'']]
| {{IPA|[pə.k'''ɔ'''ŋ]}}
|-
| terserempak
| [[:wikt:jjuwok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''jjuw'''o'''k'']]
| {{IPA|[d͡ʒːu.w'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| menggoyangkan
| [[:wikt:ongèk#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''ngèk'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.ŋɛʔ]}}
|}

===Bunyi apa sahaja yang tukar ke ⟨O o⟩?===

====⟨o⟩ → ⟨o⟩ {{IPA|[ɔ]}}====
Hampir semua ⟨o⟩ dalam bahasa Melayu disebut sebagai  O luas {{IPA|['''ɔ''']}}

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| '''o'''rang
| [[:wikt:orae#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''rae'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.ɣɛ]}}
|-
| ek'''o'''r
| [[:wikt:èko#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''èk'''o''''']]
| {{IPA|[ɛ.k'''ɔ''']}}
|-
| p'''o'''nteng
| [[:wikt:poténg#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''p'''o'''téng'']]
| {{IPA|[p'''ɔ'''.teŋ]}}
|-
| teng'''o'''k
| [[:wikt:tèngok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''tèng'''o'''k'']]
| {{IPA|[tɛ.ŋ'''ɔ'''ʔ]}}
|}

====⟨-a⟩ → ⟨-o⟩====
Setiap perkataan yang berakhir dengan huruf ⟨-a⟩ ditukar kepada ⟨-o⟩. Misalnya:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| ken'''a'''
| [[:wikt:keno#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''ken'''o''''']]
| {{IPA|[kə.n'''ɔ''']}}
|-
| mat'''a'''
| [[:wikt:mato#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''mat'''o''''']]
| {{IPA|[ma.t'''ɔ''']}}
|-
| bung'''a'''
| [[:wikt:bungo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bung'''o''''']]
| {{IPA|[bu.ŋ'''ɔ''']}}
|-
| keret'''a'''
| [[:wikt:krèto#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''krèt'''o''''']]
| {{IPA|[xːɛ.t'''ɔ''']}}
|-
| serup'''a'''
| [[:wikt:srupo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''srup'''o''''']]
| {{IPA|[sɣu.p'''ɔ''']}}
|-
| beras'''a'''
| [[:wikt:braso#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bras'''o''''']]
| {{IPA|[bɣa.s'''ɔ''']}}
|}

====⟨-ak⟩, ⟨-ah⟩ → ⟨-ok⟩, ⟨-oh⟩====
Perkataan yang berakhir dengan ⟨-ak⟩ atau ⟨-ah⟩ masing-masing bertukar ke ⟨-ok⟩ dan ⟨-oh⟩. Misalnya:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| an'''ak'''
| [[:wikt:anok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''an'''ok''''']]
| {{IPA|[a.n'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| bany'''ak'''
| [[:wikt:banyok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''bany'''ok''''']]
| {{IPA|[ba.ɲ'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| tek'''ak'''
| [[:wikt:tekok#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''tek'''ok''''']]
| {{IPA|[tə.k'''ɔ'''ʔ]}}
|-
| mar'''ah'''
| [[:wikt:maroh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''mar'''oh''''']]
| {{IPA|[ma.ɣ'''ɔ'''h]}}
|-
| sud'''ah'''
| [[:wikt:sudoh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''sud'''oh''''']]
| {{IPA|[su.d'''ɔ'''h]}}
|-
| sedek'''ah'''
| [[:wikt:sdekoh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''sdek'''oh''''']]
| {{IPA|[sdə.k'''ɔ'''h]}}
|}

====⟨ua⟩ → ⟨o⟩====
Vokal berganding ⟨ua⟩ yang bukan berada di akhir suku kata, yang berada di dalam perkataan yang mengandungi 3 suku kata atau lebih, ditukarkan kepada ⟨o⟩

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| p'''ua'''sa
| [[:wikt:poso#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''p'''o'''so'']]
| {{IPA|[p'''ɔ'''.sɔ]}}
|-
| s'''ua'''ra
| [[:wikt:soro#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''s'''o'''ro'']]
| {{IPA|[s'''ɔ'''.ɣɔ]}}
|-
| b'''ua'''ya
| [[:wikt:boyo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''b'''o'''yo'']]
| {{IPA|[b'''ɔ'''.jɔ]}}
|}

====⟨wa-⟩ → ⟨wo-⟩====
Suku kata terbuka ⟨wa-⟩ pada awal perkataan bertukar ke ⟨wo-⟩. Misalnya:

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| '''wa'''ris
| [[:wikt:woréh#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''wo'''réh'']]
| {{IPA|['''wɔ'''.ɣeh]}}
|-
| '''wa'''kil
| '''''wo'''ké''
| {{IPA|['''wɔ'''.ke]}}
|-
| '''wa'''ngi
| '''''wo'''ngi''
| {{IPA|['''wɔ'''.ŋi]}}
|-
| WhatsApp&amp;nbsp;('''Wa'''sap)
| '''''Wo'''sak''
| {{IPA|['''wɔ'''.saʔ]}}
|}

====⟨u⟩ → ⟨o⟩====
Kadang-kadang vokal ⟨u⟩ pada suku kata praakhir diluaskan sebutan menjadi ⟨o⟩

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| c'''u'''ti
| ''c'''o'''ti''
| {{IPA|[t͡ʃ'''ɔ'''.ti]}}
|-
| b'''u'''mi
| ''b'''o'''mi''
| {{IPA|[b'''ɔ'''.mi]}}
|-
| k'''u'''li
| ''k'''o'''li''
| {{IPA|[k'''ɔ'''.li]}}
|-
| h'''u'''lur
| [[:wikt:olo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''lo'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.lɔ]}}
|-
| '''u'''bat
| '''''o'''bak''
| {{IPA|['''ɔ'''.baʔ]}}
|-
| '''u'''rat
| [[:wikt:orak#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''rak'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.ɣaʔ]}}
|-
| '''u'''mur
| [[:wikt:omo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|'''''o'''mo'']]
| {{IPA|['''ɔ'''.mɔ]}}
|}

====⟨-ur⟩ → ⟨-o⟩====
Kadangkala suku kata yang berakhir dengan ⟨-ur⟩ bertukar ke O luas ⟨-o⟩, padahal lazimnya [[Panduan Ejaan Bahasa Kelantan/⟨Ó ó⟩ untuk O Sempit|bertukar ke O sempit ⟨ó⟩]]

: {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
|-
! [[:w:Bahasa Melayu|Melayu]]
! [[:w:Bahasa Melayu Kelantan-Patani|Kelantan]]
! Sebutan (AFA)
|-
| jem'''ur'''
| [[:wikt:jemo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''jem'''o''''']]
| {{IPA|[dʒə.m'''ɔ''']}}
|-
| hul'''ur'''
| [[:wikt:olo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''ol'''o''''']]
| {{IPA|[ɔ.l'''ɔ''']}}
|-
| um'''ur'''
| [[:wikt:omo#Bahasa Melayu Kelantan-Patani|''om'''o''''']]
| {{IPA|[ɔ.m'''ɔ''']}}
|}

===Penjelasan===
Bahasa Melayu Kelantan lebih banyak bunyi O luas {{IPA|[ɔ]}} berbanding lawannya [[Panduan Ejaan Bahasa Kelantan/⟨Ó ó⟩ untuk O Sempit|O sempit {{IPA|[o]}}]], maka O luas dibiarkan tanpa tanda untuk memudahkan bacaan.

===Bentuk lain yang kurang disarankan===
Setelah menepati bahawa ⟨O o⟩ dikhaskan untuk O luas, berikut bentuk yang kurang disarankan dalam menulis Bahasa Melayu Kelantan:

* Mengeja selain daripada huruf ⟨O o⟩
*: Sekiranya ia disebut lain daripada piawai, maka ia perlu dieja tanpa pengaruh ejaan Bahasa Melayu piawai. Misalnya:
:: {|
|bentuk tak saran: || ''bakpa'', ''bedoah'', ''goncah'', ''warih''
|-
|padahal yang disarankan: || ''bakp'''o''''', ''bedo'''o'''h'', ''ggoc'''o'''h'', ''w'''o'''réh''
|}</text>
      <sha1>gi9f2alyyk81gkh38pt5beabthmqjm6</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>