ဝီကီရင်းမြစ် mywikisource https://my.wikisource.org/wiki/%E1%80%97%E1%80%9F%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC MediaWiki 1.46.0-wmf.21 first-letter မီဒီယာ အထူး ဆွေးနွေးချက် အသုံးပြုသူ အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက် ဝီကီရင်းမြစ် ဝီကီရင်းမြစ် ဆွေးနွေးချက် ဖိုင် ဖိုင် ဆွေးနွေးချက် မီဒီယာဝီကီ မီဒီယာဝီကီ ဆွေးနွေးချက် တမ်းပလိတ် တမ်းပလိတ် ဆွေးနွေးချက် အကူအညီ အကူအညီ ဆွေးနွေးချက် ကဏ္ဍ ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက် မုခ်ဝ မုခ်ဝ ဆွေးနွေးချက် စာရေးသူ စာရေးသူ ဆွေးနွေးချက် ဘာသာပြန် ဘာသာပြန် ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ စာမျက်နှာ ဆွေးနွေးချက် အညွှန်း အညွှန်း ဆွေးနွေးချက် TimedText TimedText talk မော်ဂျူး မော်ဂျူး ဆွေးနွေးချက် Event Event talk ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် မြန်မာပြန်၏ ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ် 0 6153 21742 21737 2026-03-27T16:20:14Z Tejinda 173 21742 wikitext text/x-wiki {{header | title = ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် မြန်မာပြန်၏ ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ် | author = သာသနာရေးဦးစီးဌာန | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b></b> | previous = [[ဗုဒ္ဓဘာသာလက်စွဲကျမ်း ဒုတိယတွဲ-ဒု]] | previous2 = | next = [[အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <p>အဘိဓမ္မာပိဋက</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် မြန်မာပြန်၏</p> <p>ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်ဖြစ်သော</p> <p>အဘိဓမ္မာသမိုင်းချုပ်</p> <h3>ကျမ်းဦး အမှာ</h3> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၏ ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်ကို အဓိကရည်ရွယ်ချက်သုံးခုဖြင့် အောက်ပါအစီအစဉ် အတိုင်း ရေးသား ဖော်ပြလိုက်ပါသည်။</p> <p>ရည်ရွယ်ချက်များမှာ——</p> <p>(၁) ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၏ ဆိုလိုရင်း အချက်များကို ဖတ်ရှုသူတို့အား ရှေးဦးစွာ သိစေလိုခြင်း။</p> <p>(၂) အဘိဓမ္မာဒေသနာနှင့် စပ်လျဉ်း၍ သိအပ်သော ဗဟုသုတ အကြောင်းအရာတို့ကို သိစေလိုခြင်း။</p> <p>(၃) အဘိဓမ္မာဒေသနာသမိုင်းနှင့် မြန်မာပြည်၌ ဆရာအစဉ်အဆက် ရေးသားပြုစုခဲ့သည့် အဘိဓမ္မာသမိုင်း တို့ကို သိစေလိုခြင်းတို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>စင်စစ်အားဖြင့် ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်တို့၏ သဘောမှာ စာဖတ်သူနှင့် ကျမ်းစာအုပ်ကို မိတ်ဆက်ပေးခြင်းပင် ဖြစ်သည်၊ ထိုသို့ မိတ်ဆက်ပေးရာ၌ ကျမ်းစာအုပ်၌ ရေးသားထားသည့် အစီအစဉ် အကြောင်းအရာ ကျမ်းစာအုပ်၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက် အကျိုးသက်ရောက်ခြင်း မဏ္ဍိုင်အချက် ကြီးများ တက်ဝန်းကျင် အချက်အလက်များ ဝေါဟာရစ်ကား အသုံးအနှုန်း ဟောကြား ရေးသားဟန် စသည်တို့ကို တိုတိုရှင်းရှင်းနှင့် လိုရင်းကို ဖော်ပြရမည် ဖြစ်သည်၊ ကျမ်းဦး မှတ်ဖွယ်သည် စာဖတ်သူတို့အတွက် အလွယ်တကူ စားယူ သုံးဆောင်နိုင်ရန် ကျမ်းစာအုပ်၏ အရ သာကို ဖော်ထုတ်ပေးခြင်းပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီအဘိဓမ္မာကျမ်း၏ ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်ဖြစ်သဖြင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၏ အကြောင်းအချက်များကို ဦးစားပေးပြီးလျှင် စာဖတ်သူနှင့် ရှေးဦးစွာ တိုက်ရိုက် မိတ်ဆက်ပေးခြင်း ဖြစ်ပါသည်၊ အဘိဓမ္မာကျမ်းကို လေ့လာသည်ဖြစ်၍ အဘိဓမ္မာနှင့် စပ်လျဉ်းသည့် သိအပ် သိထိုက်သော ဗဟုသုတများကိုလည်း ရေးသား ဖော်ပြလိုက်ပါသည်။</p> <p>ထိုပြင် အရေးကြီးသောအချက်မှာ ဗုဒ္ဓဘာသာတိုင်းပြည်များနှင့် ဗုဒ္ဓတရားတော်များကို လေ့လာကြသည့် တိုင်းပြည်များ တကမ္ဘာလုံးတွင် အနှံ့အပြားပင် ဖြစ်သော်လည်း အဘိဓမ္မာပိဋက တော်ကို လေ့လာရာ၌ မြန်မာပြည်သည် သူမတူအောင် မော်ကွန်းဝင် တိုင်းပြည်ဖြစ်သည်၊ အဘိဓမ္မာ လေ့လာကျွမ်းကျင်မှု၌ အခြား တိုင်းပြည်များသည် မြန်မာပြည်နှင့် ရင်ဘောင်တန်းနိုင်ရန် ကိုပင် မဆိုထားဘိ အဘိဓမ္မာဒေသနာ၏ အစဉ်အလာ သင်ရိုးမျှကိုပင် တည်တံ့အောင် ထိန်းသိမ်း နိုင်ရန် ခဲယဉ်းရှာကြသည်၊ သို့ဖြစ်၍ မြန်မာပြည်၏ အဘိဓမ္မာသမိုင်းကို အမြွက်မျှ ရေးသားဖော် ပြလိုက်ပေသည်၊ စင်စစ်မှာ မြန်မာပြည် အဘိဓမ္မာသမိုင်းသည်ပင် ခန့်ညားသော ကျမ်းတစောင်တဖွဲ့ ဖြစ်ထိုက်ပေသည်။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၏ ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်၏ အစီအစဉ်မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည်။<br> ၁။ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းဟု ခေါ်တွင်ပုံနှင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီ ပုဒ်၏ အနက်အဓိပ္ပါယ်။</p> <p>၂။ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ဟောကြားပုံ အစီအစဉ်များနှင့် ပါဝင်သော အကြောင်းအရာ အချက်အလက်များ။</p> <p>၃။ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၏ မှတ်သားဖွယ်ရာ အနှစ်သာရ။<br> ၄။ အဘိဓမ္မာပိဋကအကြောင်း။<br> ၅။ အဘိဓမ္မာ၏ ထူးခြားချက်များ။<br> ၆။ အဘိဓမ္မာ၏ နိဒါန်းများ<br> ၇။ အဘိဓမ္မာပိဋကသည် ဘုရားဟောဒေသနာ အစစ်ဖြစ်ကြောင်း။<br> ၈။ အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်း အကျဉ်းချုပ်။<br> ၉။ အဘိဓမ္မာ၏ နက်နဲပုံများ။</p> <p>၁၀။ အဘိဓမ္မာကို အသျှင်သာရိပုတ္တရာ မထေရ်မြတ်ကြီးမှ တဆင့် သာသနာအစဉ် ပြန့်ပွါးလာပုံ။</p> <p>၁၁။ အဘိဓမ္မာပိဋကသမိုင်း ။<br> ၁၂။ မြန်မာပြည် အဘိဓမ္မာသမိုင်းနှင့် အဘိဓမ္မာအရကောက်ကျမ်းများ၏ ကျေးဇူး၊<br> ၁၃။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟ(သင်္ဂြိုဟ်)ကျမ်းနှင့် မြန်မာပြည်ဖြစ် အဘိဓမ္မာကျမ်းများ။</p> <h3>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း ခေါ်တွင်ခြင်း</h3> <p>လောကသုံးရပ် ဘုံသုံးထပ်အတွင်း၌ ရှိကြကုန်သော လူ နတ် ဗြဟ္မာသတ္တဝါတို့အား ဆင်းရဲ ဒုက္ခအပေါင်းမှ လွတ်မြောက်၍ နိဗ္ဗာန်ဟူသော ဝိမုတ္တိသုခကို ရရှိခံစားနိုင်ကြရန် ရည်သန်တော် မူလျက် ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ် ဟောကြားတော်မူခဲ့သော တရားဒေသနာတော် အစဉ်သည် ပိဋက အားဖြင့် ဝိနည်း, သုတ္တန်, အဘိဓမ္မာဟူ၍ သုံးမျိုးသုံးစားသုံးပါး ရှိသည်။ ထိုသုံးပါးတို့တွင် ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်သည် တတိယမြောက်ဖြစ်သည့် အဘိဓမ္မာ ပိဋက၏ ပထမဦးဆုံးကျမ်းဖြစ်သည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာဟု ဆိုရုံမျှဖြင့်ပင် သုတ္တန်ဒေသနာတော်များထက် ထူးခြားသာလွန်သည့် တရားတော် ဖြစ်ကြောင်း အများအားဖြင့် နားလည်ကြပြီးဖြစ်သည်၊ သို့ဖြစ်သည့်အတိုင်း ထိုအဘိဓမ္မာပိဋကဝင်ကျမ်း ခုနစ်ဆူတို့အနက် လက်ဦးဆုံးဖြစ်သော ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းသည်လည်း အဘိဓမ္မာဒေသနာ၌ ပင်ရင်း အကျဆုံး အရေးအကြီးဆုံး ကျမ်းကြီးဖြစ်သည်ဟူသော အချက်မှာ ထင်ရှားပေါ်လွင် လျက်နေပေသည်၊ သို့ဖြစ်ရကား ထိုအချက်ကိုပင် ပို၍ထင်ရှားစေရန် ဓမ္မသင်္ဂဏီ၁ ဟူသော ဝေါဟာရ စကားလုံး၏ ဆိုလိုရင်း အနက်အဓိပ္ပါယ်ကို တိတိကျကျ ကြံဆရှာဖွေ၍ ပြပါအံ့။<br> ၁။ သင်္ဂဏီ = သံ+ဂဟ+န+ီ = သင်္ဂဟနီ= သင်္ဂဏီ၊<br> =သံ+ဂဏ+ ီ = သင်္ဂဏီ။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီ ဟူသောစကားလုံး၌ ဓမ္မနှင့် သင်္ဂဏီ ဟူသောပုဒ်နှစ်ခုကို သမာသ်တွဲစပ်ထား ခြင်းဖြစ်၏၊ အလွယ်ဆုံးအားဖြင့် ဖွင့်ဆိုရှင်းလင်းပြရပါမူ—</p> <p>ဓမ္မ = သဘာဝတရားများ<br> သင်္ဂဏီ = သိမ်းကျုံးစုပေါင်း၍ယူခြင်း (ပြခြင်း)<br> = ကောင်းစွာ (ပြည့်စုံစွာ) ရေတွက်ခြင်း ဟူ၍ အဓိပ္ပါယ်ရလေသည်၊</p> <p>ထို့ကြောင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းသည်---<br> (၁) သဘာဝတရား (ပရမတ္ထတရား) အားလုံးကို သိမ်းကျုံးစုပေါင်း၍ပြသောကျမ်း၂။<br> ၂။ ကုသလာဒယော ဓမ္မာ သင်္ဂယှန္တိ ဧတ္ထာတိ ဓမ္မသင်္ဂဏီ (အဋ္ဌသာလိနီယောဇနာ၊ နှာ ၂၄၄)</p> <p>(၂) ကောင်းမွန်ပြည့်စုံစွာ သဘာဝတရား (ပရမတ္ထတရား) တို့ကို ရေတွက်၍ ပြသောကျမ်း ဟု ဆိုလိုသည်။၃</p> <p>၃။ တေယေဝ ဝါ ဓမ္မာ သမ္မဒေဝ ဂဏီယန္တိ ဧတ္ထ ဧတာယာတိဝါ ဓမ္မသင်္ဂဏီ။ (မဏိသာရမဉ္ဇူသာဋီကာ၊ နှာ ၇၂)</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီ ဟူသော အမည်သည်ပင် စင်စစ်အားဖြင့် ဤကျမ်း၏ အနက်သဘောကို ပေါ်လွင်စွာ ဖော်ပြလျက် ရှိသည်၊ တနည်းအားဖြင့်ဆိုလျှင် ထိုစကားလုံး၏ ဆိုလိုရင်း အဓိပ္ပါယ်ကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် နားလည်ပါက ဤကျမ်း၌ (၁) မည်သည့်အကြောင်းအရာများကို (၂) မည်သို့သော အစီအစဉ်ဖြင့် ဟောကြားထားကြောင်းကို သဘောပေါက်ရန် ခက်ခဲမည် မဟုတ်ပေ၊ ထို့ကြောင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း အမည်နှင့် စပ်လျဉ်း၍ သိသင့် သိထိုက်သော အချက်များကို ဆက်လက် ဖော်ပြပါအံ့။</p> <h3>ဓမ္မသဒ္ဒါ၏ အနက်များ</h3> <p>ပါဠိစာပေ၌ ဓမ္မသဒ္ဒါ၏ အဓိပ္ပါယ်များမှာ ကျယ်ဝန်းများပြားလှသည်။ ထိုထိုသုတ္တန်ဒေသနာ တို့၌ ဓမ္မသဒ္ဒါကို၁ -<br> ၁။ အဋ္ဌသာလိနီ၊သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂအဋ္ဌကထာ-၉၊ မူလပဏ္ဏာသ အဋ္ဌကထာ-၂-၁၈။<br> (၁) သင်ယူပို့ချအပ်သောတရားစကား အစဉ် (ပရိယတ္တိ)<br> (၂) ဖြစ်ရိုးဖြစ်စဉ်သဘော၊ အစဉ်အလာ (ပကတိ)<br> (၃) အကြောင်းတရား (ဟေတု)<br> (၄) အမှန်တရား (သစ္စာ)<br> (၅) ဂုဏ်ကျေးဇူး (ဂုဏ)<br> (၆) ဉာဏ်ဖြင့်သိမြင်ကောင်းသည့်တရား အားလုံး (ဉေယျ)<br> (၇) အမှန်အားဖြင့် ထင်ရှားရှိသောတရား (သဘာဝ)</p> <p>စသောအနက် အဓိပ္ပါယ်အမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ဟောကြားထားသည်ကို တွေ့ရ၏၊ ထိုအနက်တို့တွင် ဤ ဓမ္မသင်္ဂဏီ၌ ပါဝင် သော ဓမ္မ ကား အစစ်အမှန်အားဖြင့် ထင်ရှားရှိသော သဘာဝတရား (ပရမတ္ထတရား) များကို ဆိုလိုပေသည်။</p> <h3>သဘာဝတရား</h3> <p>လောက၌ နေ့စဉ် တွေ့မြင် ကြားသိနေရသော သက်ရှိသက်မဲ့ အရာဝတ္ထုတိုင်းသည် အမှန် တကယ် ထင်ရှား ရှိသော သဘာဝတရားများ မဟုတ်ချေ။</p> <p>အပေါ်ယံဒြဗ်အားဖြင့် မှတ်သားခေါ်ဝေါ်၍ လွယ်ကူစေရန် အသိအမှတ်ပြုထားသည့် သမ္မုတိသစ္စာများသာ ဖြစ်ပေသည်၊ ဥပမာအားဖြင့် လူဟူသော ဝေါဟာရ၌ လူသည် တကယ် ထင်ရှားရှိသော သဘာဝတရားတခု မဟုတ်ချေ၊ ရုပ်ဓာတ် နာမ်ဓာတ်တို့ ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းထား သည်ကို လူဟူ၍ ခေါ်ဝေါ်သမုတ်နေကြခြင်းသာ ဖြစ်၏၊ ထို့ကြောင့် ထိုလူ ဟူသောပညတ် အတွင်း၌ အမှန်တကယ် ထင်ရှားရှိသော ရုပ်ဓာတ် နာမ်ဓာတ် တို့သည်သာလျှင် သဘာဝတရားများ ဖြစ်၏၊ ၎င်းတို့ကိုသာလျှင် ဓမ္မဟု ခေါ်၏၊ လူကောင်ဒြဗ်ကြီးကို ဓမ္မဟု မခေါ်ချေ။</p> <h3>သက်မဲ့လောကမှ သဘာဝတရားများ</h3> <p>ထို့အတူပင် သစ်ပင် တော တောင် အစရှိသော သက်မဲ့လောကတရပ်လုံးသည်လည်း အရင်းစစ် အမြစ် မြေကဟူသကဲ့သို့ အရင်းခံအားဖြင့် ရေ မြေ လေ မီး ဓာတ်ကြီးလေးပါးတို့၏ အစုအဝေးမျှသာ ဖြစ်ချေသည်၊ ထို့ကြောင့် အဆိုပါ သစ်ပင် တော တောင် စသည်တို့သည် သဘာဝ တရားများ မဟုတ်ကြချေ၊ ၎င်းတို့အတွင်း၌ အမှန်တကယ် ထင်ရှားရှိသော ရုပ်ဓာတ်တို့သည် သာလျှင် သဘာဝတရားများ ဖြစ်၏၊ ၎င်းရုပ်ဓာတ်တို့ကို သာလျှင် ဓမ္မဟု ခေါ်၏။</p> <h3>ဓမ္မသည် အတ္တ ဇီဝ မဟုတ်</h3> <p>.<br> ဤသို့ ရုပ်ဓာတ် နာမ်ဓာတ်အားဖြင့် နှစ်ပါးသော သဘာဝတရားတို့သည်ကား တွေ့ထိခြင်း (ဖုသန), ခက်မာခြင်း (ကက္ခဠတ္တ) အစရှိသော ကိုယ်ပိုင် လက္ခဏာများကို ဆောင်ကုန်၏၁၊ ထိုအသီး အသီးသော ကိုယ်ပိုင် လက္ခဏာ များဖြင့်လည်း ပညာရှိတို့ မှတ်သားအပ်ကုန်၏ J၊ အကြောင်းမဲ့ အလိုအလျောက် ဖြစ်ပေါ်လာကြသည် မဟုတ်ဘဲ ဆိုင်ရာ အကြောင်းတရားတို့၏ ဆောင်ထားမှု ထောက်ပံ့မှုတို့ကြောင့်သာ ဖြစ်ပေါ်လာကုန်၏၃၊<br> ၁။ အတ္တနော သဘာဝံ ဓာရေန္တီတိ ဓမ္မာ။<br> ၂။ ဓာရိယန္တိ ဝါ ယထာ သဘာဝတောတိ ဓမ္မာ။<br> ၃။ ဓာရိယန္တိ ပစ္စယေဟီတိ ဓမ္မာ။ (အဋ္ဌသာလိနီ ၈၁)</p> <p>ထို သဘာဝတရားတို့သည်ကား စင်စစ် သတ္တဝါအကောင် အထည် မဟုတ်၊ ဝိညာဉ် လိပ်ပြာစသည်ဖြင့် အမျိုးမျိုး ခေါ်ဝေါ် ယူဆအပ်သည့် အတ္တ ဇီဝလည်း မဟုတ်ပေ၊ နိဿတ္တ နိဇ္ဇီဝတို့ပေတည်း၊ ထို သဘာဝ တရားတို့အတွင်း၌လည်း အတ္တ ဇီဝဟူသည် မရှိ (သုညတ)၊ ဤသို့ ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ, အတ္တ, ဇီဝ မဟုတ်သော သဘာဝ တရားများကိုဓမ္မသင်္ဂဏီပုဒ်၌ ပါဝင်သည့် ဓမ္မသဒ္ဒါက ဖော်ပြလေသည်။</p> <h3>အရိုးကို အရွက်ဖုံး</h3> <p>သက်ရှိ သက်မဲ့ လောကအတွင်း၌ အမှန်တကယ် ထင်ရှားရှိသော ထိုရုပ်နာမ်သဘာဝ (ပရမတ္ထ) တို့ကို ပုထုဇဉ် သတ္တဝါတို့သည် အများအားဖြင့် မမြင်ကြချေ။ အရိုးကို အရွက်ဖုံး ဟူသကဲ့သို့ အပေါ်ယံ ပညတ်တို့၏ ဖုံးအုပ်ခြင်းကို ခံနေကြရကုန်၏၊ ဤသို့ သိမြင်ရန် မလွယ်ကူသောကြောင့်လည်း ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်သည် သုတ္တန်ဒေသနာတို့၌ သဘာဝတရားသက်သက်ကို ဟောတော်မမူဘဲ အများ သိမြင်နားလည်လွယ်သည့် ဝေါဟာရပညတ်များနှင့် ယှဉ်တွဲ၍သာ ဟောတော်မူခဲ့ပေသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာပိဋကကား အပေါ်ယံ ပညတ်ကို မူတည်ဟောကြားသည့် ဝေါဟာရဒေသနာ မဟုတ်ချေ၊ တကယ် အစစ်အမှန်အားဖြင့် ထင်ရှားရှိသော သဘာဝတရားများကို ဖော်ထုတ် ဟောကြားသည့် ပရမတ္ထ ဒေသနာ ဖြစ်ပေသည်၊ ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါတို့၏ အလိုစရိုက်ကို မငဲ့ညှာဘဲ တရားသဘောရှိသလောက် ပြည့်စုံကုန်စင်အောင် ဟောကြားသည့် ယထာဓမ္မဒေသနာလည်း ဖြစ်၏၊ ထို့ကြောင့် ရှိရှိသမျှ သဘာဝတရား (ဓမ္မ) အားလုံးကို ရနိုင်သမျှသော နည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် သိမ်းကျုံးစုပေါင်း၍ ပြခြင်းငှါ ဤဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းကို ရှေးဦးစွာ ဟောတော်မူ ရပေသည်။</p> <p>အနည်းငယ်ချဲ့ဦးအံ့ --- ဤဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ မြတ်စွာဘုရားသည်——<br> (၁) အပြစ်ကင်း၍ ကောင်းကျိုးကိုပေးတတ်သော ကုသိုလ်တရား။<br> (၂) အပြစ်ရှိ၍ မကောင်းကျိုးကိုပေးတတ်သော အကုသိုလ်တရား။<br> (၃) ကုသိုလ်လည်း မဟုတ်, အကုသိုလ်လည်းမဟုတ်သော အဗျာကတတရား၊</p> <p>စသောနည်းဖြင့် သုံးပါးစုပြုကာ သဘာဝတရားအားလုံးကို သိမ်းကျုံးစုပေါင်း၍ ဟောကြား တော်မူ၏။</p> <p>ထို့အတူ——<br> (၁) အကြောင်းရှင်းဟိတ်ဖြစ်သောတရား၊<br> (၂) အကြောင်းရင်းဟိတ်မဟုတ်သောတရား၊<br> စသောအားဖြင့် နှစ်ပါးစုပြု၍လည်း ဟောကြားတော်မူ၏။</p> <p>ဤသို့ သုံးပါးစုနည်း, နှစ်ပါးစုနည်းအားဖြင့် သဘာဝတရား အားလုံးကို သိမ်းကျုံးစုပေါင်း၍ ဟောကြားရာ ဖြစ်ခြင်းကြောင့် ဤကျမ်းကို ဓမ္မသင်္ဂဏီ ဟု အမည်ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ထို့ပြင် ဤဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၌ အထက်ပါနည်းများအတိုင်း ကုသိုလ်, အကုသိုလ်စသော အားဖြင့် အစုပြု၍ ဟောကြားအပ်သော တရားတို့၏ သရုပ်တရားကိုယ်များကို အသေးစိတ် ကောက်ယူရေတွက်၍လည်း ပြထားပေသည်၊ ဥပမာအားဖြင့် ကုသိုလ်တရားများ (ကုသလာဓမ္မာ) ကို အကျယ်ပြရာ၌——</p> <p>(၁) ကာမာဝစရကုသိုလ်စိတ်, ရူပါဝစရကုသိုလ်စိတ် စသည့် ဘူမိဘေဒကုသိုလ် လေးမျိုးကို၎င်း၊</p> <p>(၂) ထိုလေးမျိုးတို့၌ အသီးအသီးကွဲပြားသည့် ရှစ်ပါး ငါးပါးစသော စိတ်သရုပ်ကို၎င်း၊</p> <p>(၃) ထို စိတ်အသီးအသီးတို့နှင့်ယှဉ်၍ ဖြစ်ပေါ်သည့် ဖဿ ဝေဒနာစသော စေတသိက်တို့၏ သရုပ်သဘော ကို၎င်း၊</p> <p>အသေးစိတ် ဟောကြားဖော်ပြထားပေသည်။</p> <p>ထို့အတူ ရူပကဏ္ဍ၌လည်း တပါးနည်း ဧကကနှစ်ပါးနည်း ဒုကစသည်တို့ဖြင့် ရုပ်တရားတို့၏ သရုပ် များကို ရေတွက်၍ ပြထားပေသည်။</p> <p>ဤသို့လျှင် ကုသိုလ်, အကုသိုလ်အစရှိသော သဘာဝတရားတို့၏ သရုပ်တရားကိုယ်များကို ကောင်းမွန် ပြည့်စုံစွာ ရေတွက် ကောက်ပြသောကျမ်း ဖြစ်ခြင်းကြောင့်လည်း ဤကျမ်းကို ဓမ္မသင်္ဂဏီ ဟု အမည် တပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပေသည်</p> <h3>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ဟောကြားပုံ အစီအစဉ်</h3> <h3>မာတိကာ အစီအစဉ်</h3> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ခေါင်းစဉ်မာတိကာ ကို ရှေးဦးစွာ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ယင်းခေါင်းစဉ် မာတိကာကို --<br> (၁) ပရမတ္ထတရားတို့ကို သုံးစုပြု၍ ဟောတော်မူသော ခေါင်းစဉ် တိက မာတိကာ၊<br> (၂) ပရမတ္ထတရားတို့ကို နှစ်စုပြု၍ ဟောတော်မူသော ခေါင်းစဉ် ဒုက မာတိကာ၊<br> ဟူ၍ နှစ်မျိုးခွဲ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ယင်း ၂ မျိုးအနက် ဒုက မာတိကာကိုလည်း -</p> <p>(၁) အဘိဓမ္မာနည်း ဒုက မာတိကာ၊ (၂) သုတ္တန်နည်း ဒုကမာတိကာဟူ၍ နှစ်မျိုးခွဲ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>တိကမာတိကာ။ ။ယင်းမာတိကာ သုံးမျိုးတို့တွင် တိကမာတိကာကို ကုသလတိက် စသောအားဖြင့် ၂၂-တိက်ခွဲ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဒုကမာတိကာ။ ။အဘိဓမ္မာနည်း ဒုကမာတိကာကို ဟေတုဒုက် စသောအားဖြင့် ဒုက်ပေါင်း ၁ဝဝ-ခွဲ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သုတ္တန္တိက ဒုကမာတိကာ။ ။သုတ္တန်နည်း ဒုကမာတိကာကို ဝိဇ္ဇာဘာဂီဒုက် စသောအားဖြင့် ဒုက်ပေါင်း ၄၂-ဒုက် ခွဲ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကဏ္ဍ အစီအစဉ်</h3> <p>ယင်း မာတိကာ, တိက်, ဒုက်တို့ကို မူထား၍ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းကို —<br> (၁) စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ<br> (၂) ရူပကဏ္ဍ<br> (၃) နိက္ခေပကဏ္ဍ<br> (၄) အဋ္ဌကထာကဏ္ဍဟူ၍ အပိုင်းကြီး လေးပိုင်းတို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ယင်းအပိုင်းကြီးလေးပိုင်းတို့တွင် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍနှင့် ရူပကဏ္ဍကို ကုသလာ ဓမ္မာ အကုသလာ ဓမ္မ, အဗျာကတာ ဓမ္မာ ဟူသော ကုသလတိက်မာတိကာအရ အကျယ်ဝေဖန်၍ ဟောတော်မူသည်။<br> ၁။ စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ဟူသည် စိတ်, စေတသိက်တို့ကို ပြဆိုသောအပိုင်းဖြစ်သည်။<br> ၂။ ရူပကဏ္ဍသည် ရုပ်တို့ကို ပြဆိုသောအပိုင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ယခုစာအုပ်မူတို့၌ တွေ့ရှိနေရသော စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍနှင့် ရူပကဏ္ဍတို့သည် ကုသလတိက် တခုမျှကိုသာ ဝေဖန်၍ဟောတော်မူသော အပိုင်းများ ဖြစ်ကြသည်၊ အမှန်အားဖြင့် ဤကုသလတိက်ကို နည်းယူ၍ ကြွင်းသော တိက် ဒုက်တို့ကိုလည်း ဤကဲ့သို့ ဝေဖန်ရမည်ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>၃။ နိက္ခေပကဏ္ဍသည် တိက်, ဒုက်အားလုံးတို့ကို သိမ်းကျုံး၍ မကျဉ်းမကျယ်ပြဆိုထားသည့် အပိုင်းဖြစ်သည်၊ စင်စစ်အားဖြင့် နိက္ခေပကဏ္ဍဟူသောစကား၌ နိက္ခေပ၏ အဓိပ္ပါယ်မှာ ပယ်စွန့်ခြင်းဟူ၍ ဖြစ်သည်၊ ကဏ္ဍ ဟူသည် အပိုင်းကို ဆိုလိုသည်၊ စကားနှစ်ရပ် ပေါင်းလိုက်သော် နိက္ခေပကဏ္ဍဟူသည် ပယ်စွန့် ထားသောအပိုင်းဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။</p> <p>ပယ်စွန့်ထားပုံကို ရှင်းလင်းဖော်ပြပါအံ့၊ မြတ်စွာဘုရားသခင်သည် ကုသလတိက်၌ စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍနှင့် ရူပကဏ္ဍတို့ကို အကျယ်ဆုံးနည်းဖြင့် ဝေဖန်ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်၊ ဤနည်းအတိုင်း အခြား ကြွင်းကျန်သော တိက်, ဒုက်များကို ဝေဖန်ဟောကြားတော်မူပါက ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းကြီးမှာ ဆုံးနိုင်တော့မည် မဟုတ်ချေ။ သို့ဖြစ်သောကြောင့်နိက္ခေပကဏ္ဍကို ဟောတော်မူသောအခါ စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍနှင့် ရူပကဏ္ဍတို့၌ ဟောတော်မူသည့် အကျယ်ဝေဖန်သည့်နည်းကို ပယ်စွန့်ပြီးလျှင် မကျဉ်းမကျယ်သော နည်းဖြင့်သာ ဟောတော် မူခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ဤသို့ အကျယ်ဆုံးနည်းကို ပယ်စွန့်၍ မကျဉ်းမကျယ်နည်းကို ပြဆိုသော အပိုင်းဖြစ်သောကြောင့် နိက္ခေပကဏ္ဍဟု ခေါ်ပေသည်။</p> <p>၄။ အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ၌ အဋ္ဌ နှင့် အတ္ထ အတူတူပင်ဖြစ်သည်၊ အတ္ထဟူသည် ဤနေရာ၌ တရားကိုယ် သဘာဝကို ဆိုလိုသည်၊ ကထာဟူသည် ဤနေရာ၌ ဟောကြားခြင်းကိုဆိုသည်၊ ကဏ္ဍဟူသည် အပိုင်းကို ဆိုသည်၊ စကားသုံးလုံး ပေါင်းလိုက်သော် သဘာဝတရားကိုယ်များကို ဟောကြားပြဆိုရာ အပိုင်းဟု ဆိုလိုသည်၊ ဤအဋ္ဌကထာကဏ္ဍသည် သုတ္တန္တိကဒုက်တို့မှ တပါး ကြွင်းသော တိက်ဒုက် အားလုံးတို့၏ အရကောက်ကို ပြဆိုသောအပိုင်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>၁-စိတ္တုပ္ပါဒ ကဏ္ဍ</h3> <p>ယင်းအပိုင်းကြီး လေးပိုင်းတို့တွင် စိတ်, စေတသိက်တို့ကို ပြဆိုသော စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍကို ကုသလ တိက်၏ ခေါင်းစဉ်မာတိကာနှင့်အညီ——</p> <p>(က) ကုသိုလ်စိတ်, စေတသိက် (ကုသလာ ဓမ္မာ)<br> (ခ) အကုသိုလ်စိတ် စေတသိက် (အကုသလာ ဓမ္မာ)<br> (ဂ) အဗျာကတစိတ်, စေတသိက် (အဗျာကတာ ဓမ္မာ)ဟူ၍ သုံးမျိုးခွဲ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ယင်းသုံးမျိုးတို့တွင် ကုသိုလ်စိတ်, စေတသိက်တို့ကို ဘူမိဘေဒနည်းအားဖြင့် --</p> <p>(က) ကာမဘုံသို့ ရောက်စေတတ်သော ကုသိုလ်<br> (ခ) ရူပဘုံသို့ ရောက်စေတတ်သော ကုသိုလ်<br> (ဂ) အရူပဘုံသို့ ရောက်စေတတ်သော ကုသိုလ်<br> (ဃ) ဘုံသုံးပါး၌ ဖြစ်စေတတ်သော ကုသိုလ်<br> (င) ဘုံသုံးပါးမှ ထွက်မြောက်စေတတ်သော ကုသိုလ် ဟူ၍ ငါးပိုင်းခွဲ၍ ဟောတော် မူသည်။</p> <h3>ကာမာ၀စရကုသိုလ်</h3> <p>ယင်းငါးပိုင်းတို့တွင်ကာမဘုံသို့ ရောက်စေတတ်သော ကုသိုလ်ကို ပဌမစိတ် ဒုတိယစိတ် ။ပ။ အဋ္ဌမစိတ်ဟူ၍ ရှစ်ပါးခွဲ၍ ဟောတော်မူ၏။</p> <p>ယင်းရှစ်ပါးတို့ကိုလည်း အောက်ပါအစီအစဉ်အတိုင်း ၃-ပိုင်းအားဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>(က) ပဌမ ကာမာဝစရ မဟာကုသိုလ်စိတ်နှင့် ယှဉ်ဘက် စေတသိက်တို့ကို ပိုင်းခြား၍ ပြသော ဓမ္မ ဝဝတ္ထာန ဝါရ (ဓမ္မ-တရား။ ဝဝတ္ထာန-ခွဲခြားခြင်း။ ဝါရ-အလှည့်)</p> <p>(ခ) ယင်းဝါရ၌ ဟောကြားခဲ့သောစိတ် စေတသိက်ကို စုပေါင်း၍ တဖန် ခန္ဓာအားဖြင့် မည်မျှ အာယတန အားဖြင့် မည်မျှ စသောအားဖြင့် ၂၃-ပါးသော အစုတို့ဖြင့် ရေတွက်၍ ပြသော ကောဋ္ဌာသ ဝါရ (ကောဋ္ဌာသ-စုပေါင်းခြင်း။ ဝါရ-အလှည့်)။</p> <p>(ဂ) ယင်းဓမ္မဝဝတ္ထာနဝါရု၌ ဟောကြားခဲ့သော ပဌမမဟာကုသိုလ်စိတ်နှင့် ယှဉ်ဘက် စေတသိက်တရား တို့သည် အကြောင်းအကျိုး တိုက်ဆိုင်၍ ဖြစ်ပေါ်လာသော သဘောတရား သက်သက်မျှသာ ဖြစ်ကုန်၏၊ ဤ တရားတို့၌ အတ္တဟု စွဲယူစရာ အနှစ်သာရ ဘာမျှမရှိကုန်၊ ဖြစ်ပြီးလျှင် ပျက်မြဲသဘောသာ ရှိကုန်၏ဟု အတ္တ ́မှ ဆိတ်သုဉ်းသည့် အဖြစ်ကို သိစေရန် ကောဋ္ဌာသဝါရ၌ ဟောကြားခဲ့သော ၂၃-ပါး သော အစုတို့တွင် ဓမ္မ အစုတခုတိုး၍ ၂၄-ပါးသော အစုတို့ဖြင့် တဖန် ပြဆိုသော သုညတဝါရ (သုညတ-အတ္တမှ ဆိတ်သုဉ်းခြင်း။ ဝါရ-အလှည့်) အားဖြင့် အပိုင်း သုံးပိုင်းခွဲ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ယင်း ဓမ္မဝဝတ္ထာနဝါရကိုလည်း---</p> <p>(က) အကျဉ်းအားဖြင့် ပြဆိုသော ဥဒ္ဒေသဝါရ<br> (ခ) အကျယ်အားဖြင့် ပြဆိုသော နိဒ္ဒေသဝါရဟူ၍ (၂)ပိုင်းခွဲ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ယင်းဥဒ္ဒေသဝါရကိုလည်း ဖဿပဉ္စမကဘေဒ စသောအားဖြင့် ၁၇-ပိုင်းခွဲခြား၍ ဟောတော်မူသည်၊ ထို ၁၇-ပိုင်းတို့တွင် --</p> <p>(က) ဖဿပဉ္စမက။ ။ အကျိုး ဖြစ်သော စိတ်တခု ဖြစ်ပေါ်လာရန် အဘိဓမ္မာနည်းအရ အကြောင်းအမျိုးမျိုး ရှိ၏၊ ယင်းအကြောင်းအမျိုးမျိုးတို့တွင် ဖဿ စသော ငါးပါးသောတရားတို့သည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်း ဖြစ်၏၊ ဝါ- အဦးအစ ပဌမ အကြောင်း ဖြစ်၏၊ (ဆိုလိုရင်းအဓိပ္ပါယ်မှာ ပဌမ မဟာကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်လိုသော် အာရုံတခုခုနှင့် တိုက်ဆိုင်တွေ့ထိမှု ဖဿ စသော တရားတို့ ရှေးဦးစွာဖြစ်ပေါ်ရသည်၊ တိုက်ဆိုင်တွေ့ထိမှု စသည်မရှိပါက မည်သည့်တရားမှ မဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါ)၊ ထို့ကြောင့် ပဌမ မဟာကုသိုလ်စိတ်နှင့် ယှဉ်နိုင်သော စေတသိက်တို့ကို ပြဆိုရာ၌ဖဿပဉ္စမကဘေဒနည်းကို ရှေးဦးစွာဟောတော်မူသည်။</p> <p>(ခ) ဈာနင်တရား ၅-ပါး။ ။ ယင်းဖဿပဉ္စမကတရားတို့ ဖြစ်ပေါ်လာရန် အကြောင်း အမျိုးမျိုးရှိရာတွင် အနီးကပ်ဆုံးသော အကြောင်းကိုရှာသော် ဝိတက်စသော ဈာနင်တရား ငါးပါးသည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်း ဖြစ်၏၊ (ဆိုလိုရင်း အဓိပ္ပါယ်မှာ ဝိတက်က ကောင်းသောအာရုံသို့ တင်ပေးမှသာ ပဌမ မဟာကုသိုလ်စိတ်သည် ဖဿ စသော စေတသိက်ငါးပါးနှင့်တကွ ဘွားကနဲပေါ်လာရသည်)၊ ထို့ကြောင့် ဖဿပဉ္စမကကို ဟောကြား ပြီးနောက် ဝိတက်စသော ဈာနဘေဒနည်းကို ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <p>(ဂ) ဣန္ဒြေ ၈-ပါး။ ။ ယင်း ကောင်းသောအာရုံကို ကြံစည် သုံးသပ်မှုစသော ဈာနဘေဒ တရားတို့ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း အမျိုးမျိုးရှိရာတွင် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းကိုရှာသော် သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေ ရှစ်ပါးသည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းဖြစ်၏၊ (ဆိုလိုရင်း အဓိပ္ပါယ်မှာ ကောင်းသောအာရုံကို ကြံစည်သုံးသပ်လျှင် ကုသိုလ် ဖြစ်သည်၊ မကောင်းသော အာရုံကို ကြံစည် သုံးသပ်လျှင် အကုသိုလ်ဖြစ်သည်ဟု ရှေးဦးစွာ အစိုးတရ ယုံကြည်မှု သဒ္ဓါ စသော တရားတို့ရှိမှသာလျှင် ကောင်းသောအာရုံကို ကြံစည်မှု ဝိတက်စသော တရားတို့ ဖြစ်ပေါ် နိုင်သည်)၊ ထို့ကြောင့် ဈာနဘေဒနည်းကို ဟောကြားပြီးနောက် ဣန္ဒြိယဘေဒနည်းကို ဟောကြား တော်မူသည်။</p> <p>(ဃ) မဂ္ဂင် ၅-ပါးအစု။ ။ ကောင်းသောအာရုံကို ကြံစည်လျှင် ကုသိုလ်ဖြစ်သည်ဟု အစိုးတရ ယုံကြည်မှု သဒ္ဓါ စသောတရားတို့ ဖြစ်ပေါ်လာရန် အကြောင်း အမျိုးမျိုးကိုရှာသော် ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ သိမှု သမ္မာဒိဋ္ဌိ စသော မဂ္ဂဘေဒတရားတို့သည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်း ဖြစ်ကုန်၏၊ (ဆိုလိုရင်းအဓိပ္ပါယ်မှာ အစိုးတရယုံကြည်မှု သဒ္ဓါတရားဟူသည် ဤလမ်းသည် ဧကန်မုချ ကောင်းကျိုးပေးမည့် လမ်းဟု အမြင်မှန်အသိမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ ရှိသော သူတို့၌သာ ဖြစ်နိုင်သည်၊ အမြင်မှန် အသိမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိမရှိပါက ယုံကြည်မှု သဒ္ဓါ မဖြစ်နိုင်ပါ၊) ထို့ကြောင့် ဣန္ဒြိယဘေဒနည်းကို ဟောကြားပြီးနောက် သမ္မာဒိဋ္ဌိ စသော မဂ္ဂဘေဒ နည်းကို ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <p>(င) ဗိုလ်ငါးပါးအစု။ ။ အမြင်မှန် အသိမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိစသော မဂ္ဂဘေဒတရားတို့ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း အမျိုးမျိုးရှိရာတွင် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းကို ရှာသော် မတုန်မလှုပ် ခိုင်မြဲစွာ ယုံကြည်မှု သဒ္ဓါ စသော ဗလဘေဒ တရားတို့သည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းဖြစ်ကုန်၏၊ (ဆိုလိုရင်း အဓိပ္ပါယ်မှာ အသိမှန် အမြင်မှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိစသော တရားတို့သည် သဒ္ဓါတရား သေးသိမ်သော လူသာမညတို့၌ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်မဟုတ်၊ သဒ္ဓါတရား အားကောင်းသောသူတို့၌သာ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်)၊ ထို့ကြောင့် သဒ္ဓါအားစသော ဗလဘေဒ နည်းကို မဂ္ဂဘေဒနည်း၏ အခြားမဲ့၌ ဟောကြားတော်မူသည်၊ (ဤနေရာ၌ ဣန္ဒြေနှင့် ဗိုလ်အထူးကို စဉ်းစားသင့်၏၊ အစိုးရမှုတရားတို့သည် အမြင်မှန်ရပြီးမှ ဖြစ်ကုန်၏၊ ဗိုလ်တရားတို့သည် အမြင်မှန် ရမှု၏ အထောက်အပံ့ အကြောင်းတရားတို့ ဖြစ်ကုန်၏)။</p> <p>(စ) မူလ ၃-ပါး။ ။သဒ္ဓါစသောအား ငါးပါး ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းအမျိုးမျိုးရှိရာတွင် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းကို ရှာသော် မတွယ်တာမှု အလောဘနှင့် အဒေါသ, အမောဟတည်းဟူသော အမြစ်သုံးခုမူလ တရားတို့သည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်း ဖြစ်ကုန်၏၊ (ဆိုလိုရင်း အဓိပ္ပါယ်မှာ သဒ္ဓါတရား အားကောင်းမှု သဒ္ဓါဗိုလ် စသော တရားတို့သည် ကုသိုလ်အမြစ်၊ ဝါ- ကုသိုလ်မျိုးစေ့ ပါလာသောသူတို့၌သာ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်၊ အကုသိုလ်အမြစ် အကုသိုလ်မျိုးစေ့ ပါလာသောသူတို့၌ မဖြစ်နိုင်ချေ)၊ ထို့ကြောင် ဗလဘေဒ နည်း၏ အခြားမဲ့၌ မျိုးစေ့အမြစ် မူလဘေဒနည်းကို ဟောကြားတော်မူရသည်။</p> <p>(ဆ) ကမ္မပထတရား ၃-ပါး။ ။ ကုသိုလ်အမြစ် ကုသိုလ်မျိုးစေ့တရားတို့ဖြစ်ပေါ်ရန်အကြောင်း အမျိုးမျိုးရှိရာတွင် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းကို ရှာသော် မမက်မောမှု အနဘိဇ္ဈာ စသော တရားတို့သည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းတို့ ဖြစ်ကုန်၏၊ (ဆိုလိုရင်းအဓိပ္ပါယ်မှာ ကုသိုလ်အမြစ် ကုသိုလ်မျိုးတရားတို့သည် မမက်မောမှု အနဘိဇ္ဈာ စသော တရားတို့ဖြင့် ဒါန သီလ ဘာဝနာကံကို ပြုခဲ့သောသူတို့၌သာ ဖြစ်နိုင်သည်၊ ဒါန, သီလ ဘာဝနာ မပြုသောသူတို့၌ မျိုးစေ့မတည်နိုင်ချေ)၊ ထို့ကြောင့် မျိုးစေ့ မူလဘေဒနည်း၏ အခြားမဲ့၌ ကုသိုလ်ကံ ကို ပြုသော ကမ္မပထဘေဒ နည်းကို ဟောကြားတော်မူရသည်။</p> <p>(ဇ) လောကပါလတရား ၂-ပါး။ ။ ဒါနသီလစသောကုသိုလ်ကံတရားတို့ပြုလုပ်ရန်အကြောင်း အမျိုးမျိုးရှိရာတွင် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းကိုရှာသော် ရှက်ကြောက်မှု ဟိရီ သြတ္တပ္ပတည်းဟူသော လောကပါလတရား ၂-ပါး တို့သည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းဖြစ်ကုန်၏၊ (ဆိုလိုရင်းအဓိပ္ပါယ်မှာ အရှက်အကြောက်ရှိသော သူတို့၌သာ ဒါန, သီလ တရားတို့ဖြစ်နိုင်ကုန်၏၊ အရှက်အကြောက် မရှိသောသူတို့သည် အဘယ်မှာလျှင် ကုသိုလ် ပြုကြ မည်နည်း၊ အကုသိုလ်ကို ပြုကြမည်သာဖြစ်၏)၊ ထို့ကြောင့် ကုသိုလ်ကံကိုပြုသော ကမ္မပထဘေဒနည်း၏ အခြားမဲ့၌ ရှက်ကြောက်မှု လောကပါလဘေဒနည်းကို ဟောကြားတော်မူရသည်။</p> <p>(ဈ) ကိုယ်စိတ်ငြိမ်းချမ်းမှုတရား ၆-စုံ။ ။လောက၌ အရှက်အကြောက်တရားတို့ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းအမျိုးမျိုး ရှိရာတွင် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းကိုရှာသော် ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ငြိမ်းချမ်းမှု ပဿဒ္ဓိစသောတရားတို့သည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းတို့ဖြစ်ကုန်၏၊ (ဆိုလိုရင်းအဓိပ္ပါယ်မှာ ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ပူလောင်၍နေသောသူတို့၌ ရှက်ကြောက်မှု ဟီရိ သြတ္တပ္ပတရားတို့ မတည်နိုင်ချေ၊ ငြိမ်းချမ်းမှုရှိသောသူတို့၌သာ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့် လောကပါလဘေဒနည်း၏ အခြားမဲ့၌ ပဿဒ္ဓိ ယုဂဠ စသောအစုံ (၆) စုံ (ည-ဋ-ဌ-ဍ-ဎ) ကို ဟောကြားတော်မူရသည်။</p> <p>(ည-လဟုတာ၊ ဋ-မုဒုတာ၊ ဌ-ကမ္မညတာ၊ ဍ-ပါဂုညတာ၊ ဎ-ဥဇုကတာ]</p> <p>(ဏ) သတိ သမ္ပဇညတရား ၂-ပါး။ ။ ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ငြိမ်းချမ်းမှု ပဿဒ္ဓိ စသော တရားတို့ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းအမျိုးမျိုး ရှိရာတွင် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းကိုရှာသော် သတိ သမ္ပဇဉ်တရားတို့သည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းဖြစ်ကုန်၏၊ (ဆိုလိုရင်းအဓိပ္ပါယ်မှာ ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ငြိမ်းချမ်းမှုတရားတို့သည် စိတ်ဆင်းရဲမှု တရားများ မဝင်ရအောင် သတိတရား ရှေ့ထား၍ ပညာဖြင့် ဖယ်ရှားနေသော သူတို့၌သာ ဖြစ်နိုင်သည်၊ မေ့မေ့ လျော့လျော့ ပေါ့ပေါ့ နေသောသူတို့သည် အဘယ်အခါမျှ စိတ်ချမ်းသာမှုကို မရနိုင်)၊ ထို့ကြောင့် ပဿဒ္ဓိယုဂဠ ၆-ခုတို့၏ အခြားမဲ့၌ သတိ သမ္ပဇည အစုံကို ဟောကြားတော်မူရသည်။</p> <p>(တ) သမထ ဝိပဿနာ။ ။စိတ်ဆင်းရဲမှုတရားများကို ဖယ်ရှားနိုင်သော သတိ, ပညာ တရားတို့ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းအမျိုးမျိုးရှိရာတွင် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းကိုရှာသော် သမထ ဝိပဿနာတရားတို့သည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းဖြစ်ကုန်၏၊ (ဆိုလိုရင်းအဓိပ္ပါယ်မှာ စိတ်ဆင်းရဲမှုတရားများကို ဖယ်ရှားနိုင်သော သတိ ပညာတရားမျိုး ဖြစ်ပေါ်ရန်မှာ သာမည ဒါန သီလစသော လုပ်ငန်းမျိုးပြုလုပ်ရုံမျှဖြင့် ဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်၊ သမထလုပ်ငန်း ဝိပဿနာလုပ်ငန်း ပြုလုပ်မှသာ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်)၊ ထို့ကြောင့် သတိ သမ္ပဇညအစုံ၏ အခြားမဲ့၌ သမထ, ဝိပဿနာအစုံကို ဟောကြားတော်မူရသည်။</p> <p>(ထ) ဝီရိယ သမာဓိ။ ။ ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ငြိမ်းချမ်းမှုစသော အကျိုးတရားများကို ဒိဋ္ဌဓမ္မ ပေးစွမ်းနိုင်သော သမထ ဝိပဿနာ လုပ်ငန်းဖြစ်မြောက်ရန် အကြောင်းအမျိုးမျိုး ရှိရာတွင် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းကိုရှာသော် ကြိုးစားမှု ပဂ္ဂါဟ, မပျံ့လွင့်မှု အဝိက္ခေပတို့သည် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းဖြစ်ကုန်၏၊ (ဆိုလိုရင်းအဓိပ္ပါယ်မှာ သမထ ဝိပဿနာ လုပ်ငန်းဟူသည် ကြိုးစားမှု ဝီရိယ လွန်က ဥဒ္ဓစ္စ ဖြစ်နေတတ်သည်၊ တည်ကြည်မှု သမာဓိ လွန်က ထိနမိဒ္ဓ ဖြစ်နေတတ်သည်၊ ဝီရိယတည်းဟူသော ပဂ္ဂါဟ သမာဓိတည်းဟူသော အဝိက္ခေပနှစ်ပါးကို ညီမျှစွာ ထားနိုင်မှသာ သမထ ဝိပဿနာလမ်း အမှန်သို့ ရောက်နိုင်သည်၊ တခုခုလွန်နေက လမ်းမှားသို့ ရောက်သွားနိုင်သည်)၊ ထို့ကြောင့် သမထ ဝိပဿနာ အစုံ၏ အခြားမဲ့၌ ပဂ္ဂါဟ အဝိက္ခေပ အစုံကို ဟောကြားတော်မူရသည်။</p> <p>စင်စစ်အားဖြင့် ဆိုခဲ့ပြီးသော ဖဿဘေဒ စသော ၅၆-ပါးသော တရားတို့သည် ပဌမ မဟာကုသိုလ်စိတ်နှင့် တပြိုင်နက်ပင် ဖြစ်ကြသည်၊ ထိုသို့ခွဲခြားခြင်းငှါ နက်နဲလှသော အဘိဓမ္မာဒေသနာတော်မြတ်ကို ဤသို့ အကြောင်းအကျိုး ဆက်သွယ်၍ ပြနေရခြင်းဖြစ်သည်၊ ထိုပြင် အဋ္ဌကထာ ဆရာ၏ဉာဏ်ကို နည်းမှီး၍ အဘိဓမ္မာဉာဏ် ရင့်သန်ကြီးထွားရန် စူးစမ်းရှာဖွေ လေ့လာနည်းကို ပြခြင်းမျှသာ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>(ဒ) ဤသို့အားဖြင့် မြတ်စွာဘုရားသည် မဟာကုသိုလ်ပဌမစိတ်၌ နည်းအားဖြင့် ၁၇ နည်း၊ အပြားအားဖြင့် ၅၆-ပါးသော တရားတို့ကို ဝေဖန်၍ပြတော်မူသည်၊ ယင်းသို့ ပြဆိုထားသော်လည်း ဤမဟာကုသိုလ် ပဌမစိတ်၌ ယှဉ်နိုင်သော ကြွင်းကျန်သော တရားများလည်း ရှိကြသေးသည်၊ ယင်းကြွင်းကျန်သော တရားများကိုလည်း ယှဉ်သင့်သည်အားလျော်စွာ ယှဉ်ယူကြပါဟု ယေဝါပန-သဒ္ဒါဖြင့် မိန့်မှာတော်မူသည်၊ ယေဝါပန သဒ္ဒါကား အမှာစကားရပ် အကျဉ်းချုပ်ဖြစ်သည်၊ ယေဝါပန သဒ္ဒါဖြင့် မှာထားသော စေတသိက်များကို အဋ္ဌကထာ ဆရာကြီးတို့က ယေဝါပနက စေတသိက်များဟု ခေါ်ကြသည်။</p> <p>ဤမဟာကုသိုလ် ပဌမစိတ်၌ အကျုံးဝင်သည့် ယေဝါပနက စေတသိက်များကား—<br> ၁။ ဆန္ဒ<br> ၂။ အဓိမောက္ခ<br> ၃။ မနသိကာရ<br> ၄။ တတြမဇ္ဈတ္တတာ<br> ၅။ ကရုဏာ<br> ၆။ မုဒိတာ<br> ၇။ သမ္မာဝါစာ<br> ၈။ သမ္မာကမ္မန္တ<br> ၉။ သမ္မာအာဇီ၀-ပေါင်း ၉-ပါးဖြစ်သည်။</p> <p>ယင်း ယေဝါပနက စေတသိက် ၉-ပါးတို့တွင် ဝိရတီစေတသိက်သုံးပါးနှင့် အပ္ပမညာစေတသိက် နှစ်ပါးတို့သည် အမြဲမယှဉ်သော အနိယတ စေတသိက်များ ဖြစ်ကြသည်၊ ယင်းစေတသိက် တို့ကို ယေဝါပနက စေတသိက်တို့၌ ထည့်သွင်းခြင်းမှာ ဉာဏ်ပညာနုသူတို့ပင် သိသာနိုင်ပေသည်။</p> <p>ဆန္ဒစသော ကြွင်းသော စေတသိက်လေးပါးတို့သည် အမြဲယှဉ်သော နိယတ စေတသိက်များ ဖြစ်ကြသည်၊ သို့ပါလျက် ယေဝါပနက စေတသိက်၌ ယင်းတို့ကို ထည့်သွင်းထားခြင်းအကြောင်းတို့ကို ပြည့်စုံစွာ လေ့လာသင့်လှသည်။</p> <p>ယင်းစေတသိက်လေးပါးတို့တွင် ဆန္ဒစေတသိက်ကို ပို၍ပင် စဉ်းစားသင့်ပေသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ထိုထိုပါဠိတော်တို့၌ အကုသိုလ်ဆန္ဒကို ကာမစ္ဆန္ဒ-ဆန္ဒရာဂါ စသောအားဖြင့်၎င်း ကုသိုလ်ဆန္ဒကို ဆန္ဒာဓိပတိ ဆန္ဒိဒ္ဓိပါဒ် စသောအားဖြင့်၎င်း နေရာများစွာတို့၌ ဟောကြားတော်မူသည်၊ အထူးအားဖြင့် တေဘုမ္မကကုသိုလ် ပြရာအပိုင်း ကာမာဝစရကုသိုလ်အခန်း, လောကုတ္တရာကုသိုလ်အခန်းတို့၌ပင် ဆန္ဒာဓိပတေယျ-ဟု အမည် အားဖြင့် ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြထားသည်ကို သတိပြုအပ်လှသည်၊ ယင်းတို့ကို သေချာစွာ စိစစ်ပြနေပါက အဘိဓမ္မာကျမ်းကြီး တကျမ်းမျှ ကျယ်ဝန်းသွားပေမည်၊ ဤနိဒါန်း၌ကား ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းကို လေးလေးနက်နက် လေ့လာသင် ကြားလိုသူတို့အတွက် လေ့လာပုံ လေ့လာနည်း အရိပ်အမြွက်မျှကိုသာ ဖော်ထုတ်ပြလိုက်ရခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>မဟာကုသိုလ်စိတ်တခု ဖြစ်ပေါ်ရန် ခဲယဉ်းလှပုံ</h3> <p>ဤနေရာ၌ မဟာကုသိုလ်စိတ်တခု ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း၏ အတိဒုလ္လဘ ခဲယဉ်းလှပုံကို ဥပမာ ဥပမေယျတို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်၍ တင်ပြပါအံ့၊ ဤသို့ တင်ပြခြင်းအားဖြင့် ဤ ဓမ္မသင်္ဂဏီနိဒါန်းသည် အဘိဓမ္မာသုတေသီ ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ စိတ်နှလုံးကို ထက်မြက်ကြည်လင်စေမည့်အပြင် မြတ်ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား၏ အနန္တဉာဏ်တော်ကို လှိုက်လှိုက်လှဲလှဲ ကြည်ညိုစေနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် မဟာကုသိုလ်စိတ်တခု ဖြစ်ပေါ်ရန် တပ်ပေါင်း ၁၇- တပ်တို့ဖြင့် ခြံရံ၍ ပြထားတော်မူသည်၊ အကုသိုလ်တပ်မတော်ကြီးကို တော်လှန်ဆင်နွှဲသောအခါ ဤတပ်မကြီး ၁၇-တပ်တို့ဖြင့် ချီတက်တိုက်ခိုက် ရပုံကို သတ္တဝါအများအား သိစေချင်သည်၊ အကုသိုလ်သူပုန်ကို တော်လှန်ရေးဆင်နွှဲရန် ခက်ခဲပုံကိုလည်း သိစေချင်သည်၊ အကုသိုလ်တပ်သားတို့သည် အုပ်ချုပ်ရေး၌ အလွန်လိမ္မာ ပါးနပ်လှသည်။ နည်းပရိယာယ် ကြွယ်ဝလှသည်။ နည်းပရိယာယ် ကြွယ်ဝပုံကား --</p> <p>(က) လောကီကာမဂုဏ်လိုက်စားသော ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသားတို့သည် အကုသိုလ် လောဘတပ်သားများ၏ နည်းပရိယာယ်အတွင်း၌ သက်ဆင်းကြရသည်၊ အကုသိုလ် သူပုန်တို့သည် လောဘပြည်ထောင်စုကြီး အတွင်းမှာပင် ဒိဋ္ဌိပြည်နယ် မာနပြည်နယ်ဟု သီးခြားပြည်နယ်များ ဖန်တီးပြန်သည်၊ (လောဘမူစိတ်၌ ဒိဋ္ဌိနှင့် မာန အတူတကွ မယှဉ်သည်ကို သတိပြုပါ)။</p> <p>(ခ) လောဘသူပုန်တပ်သားတို့သည် အာဏာမက်သည်၊ ပစ္စည်းဥစ္စာမက်သည်၊ သစ္စာဖောက်သူများ ဖြစ်ကြသည်၊ သံသရာ နယ်ချဲ့သမားတို့၏ အလိုတော်ရိများ ဖြစ်ကြသည် စသော ကြွေးကြော်သံ အမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် လောဘတပ်ကို တော်လှန်ကြသော ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသားတို့အား အကုသိုလ်သူပုန်တို့သည် ဒေါသ ပြည်နယ်တခု တည်ထောင်၍ ဒေါသတပ်ဖြင့် တိုက်ခိုက်စေသည်၊ ဒေါသပြည်နယ် အတွင်းတွင်လည်း တကိုယ်ကောင်း ကိုယ်ကျိုးရှာသမား ဝန်တိုသူ မစ္ဆရိယ တိုင်းသူပြည်သားနှင့် သူတပါး၏ စည်းစိမ်ဥစ္စာ အကျိုး ဟူသမျှကို ဖျက်လိုဖျက်ဆီး မရှုစိမ့် မနာလိုသူ ဣဿာတိုင်းသူပြည်သားတို့အား သွေးခွဲစံနစ်ဖြင့် အချင်းချင်း တိုက်ခိုက်စေ၍ ထက်ခြမ်းကွဲအောင် ဖန်တီးပေးထားသည်၊ (ဒေါသမူစိတ်၌ ဣဿာနှင့် မစ္ဆရိယ အတူတကွ မယှဉ်သည်ကို သတိပြုပါ)။</p> <p>(ဂ) လောဘသူပုန်တပ်ကြီး ဒေါသသူပုန်တပ်ကြီးတို့ဖြင့် စည်းရုံး၍ မရသည့်ပြင် မည်သည့် အယူဝါဒ မည်သည့် စံနစ်မျိုးကိုမှ ကောင်းသည် မကောင်းသည်ဟု မခွဲခြား နိုင်သော ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသားတို့အားလည်း ဝိစိကိစ္ဆာ ပြည်နယ်တခု ဖန်တီးပေးထားလေသည်၊ (ဝိစိကိစ္ဆာစေတသိက်သည် ဝိစိကိစ္ဆာစိတ်တခု၌သာ ယှဉ်သည်ကို သတိပြုပါ)။ အကျဉ်းချုပ်မှာ----</p> <p>(၁) အကုသိုလ်အစိုးရသည် လောဘပြည်ထောင်စုနှင့် ဒေါသပြည်ထောင်စု နှစ်ခု ခွဲကာ အချင်းချင်း တိုက်ခိုက်စေသည်။</p> <p>(၂) လောဘပြည်ထောင်စုအတွင်း၌လည်း ဒိဋ္ဌိအုပ်စု မာနအုပ်စု ခွဲကာ အချင်းချင်း တိုက်ခိုက်စေသည်။</p> <p>(၃) ဒေါသပြည်ထောင်စု အတွင်း၌လည်း ဣဿာအုပ်စု မစ္ဆရိယအုပ်စု ခွဲကာ အချင်းချင်း တိုက်ခိုက်စေသည်။</p> <p>(ဃ) မောဟသည် အကုသိုလ်အားလုံးနှင့် ဆက်ဆံရောနှောသည်ဟု ဆိုရသော်လည်း မောဟ၏ အသင်းဝင်ဖြစ်သော ဝိစိကိစ္ဆာက မည်သည့် အကုသိုလ်အုပ်စုနှင့်မှ မဆက်ဆံပဲ တဦးတည်း ခွဲထွက်ကာ တိုက်ခိုက်နေသည်၊ ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသားတို့သည် ဤမျှ နည်းပရိယာယ်များလှသော အကုသိုလ်သူပုန်၏ လက်အောက်မှ လုံးဝလွတ်မြောက်ရန် ခဲယဉ်းလေစွတကား၊ မြတ်စွာဘုရားမှတပါး အကုသိုလ်အစိုးရကို တော်လှန်ရေး ဆင်နွှဲခဲ့ကြကုန်သော ခေတ်အမျိုးမျိုးတို့၌ ကျော်ကြားခဲ့ကြကုန်သော တော်လှန်ရေး ခေါင်းဆောင်ကြီးတို့သည် အကုသိုလ်သူပုန်၏ နည်းပရိယာယ်အတွင်း၌ တနည်းမဟုတ် တနည်းဖြင့် မရှုမလှ ကျဆုံးခဲ့ကြရရှာသည်၊</p> <p>(င) မြတ်စွာဘုရားသခင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်ကား အကုသိုလ် သူပုန်ကို တော်လှန်ရန် အကုသိုလ် သူပုန်၏ သွေးခွဲစံနစ်ဖြင့် အုပ်စုဖွဲ့ကာ အချင်းချင်း တိုက်ခိုက် စေသော စစ်ဆင်ရေးနည်း ပရိယာယ်များကို ပြည့်စုံစွာသိအောင် လေ့လာတော်မူသည်၊ အကုသိုလ်သူပုန်၏ သူလျှိုများကို အကြွင်းအကျန်မရှိ သိအောင် လေ့လာတော်မူသည်၊ အကုသိုလ်သူပုန်အုပ်စိုးထားသော တိုင်းပြည်များကို တိတိ ကျကျ သိရှိရန် နယ်ပယ်နှင့် တကွ အသေးစိတ် လေ့လာတော်မူသည်၊ ထိုသို့ သိရှိပြီးသောအခါမှ တော်လှန်ရေး အောင်ပွဲကို ရရန် ကိုယ်တော်တိုင် ဆင်နွှဲတော်မူသည်၊ ကိုယ်တော်တိုင် ဆင်နွှဲခဲ့သော တော်လှန်ရေးလမ်းစဉ် အဆင့်ဆင့်ကို ဤ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ချပြတော်မူခဲ့သည်။</p> <p>တော်လှန်ရေးလမ်းစဉ် တိုက်ပွဲအဆင့်ဆင့်များကား—<br> (၁) ကာမာဝစရ တိုက်ပွဲ<br> (၂) ရူပါဝစရ တိုက်ပွဲ<br> (၃) အရူပါဝစရ တိုက်ပွဲ<br> (၄) လောကုတ္တရာ တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>(၁) ကာမာဝစရတိုက်ပွဲစစ်ဆင်ရေးကို သိလိုပါက ဤကာမာဝစရကုသိုလ် ပဌမစိတ်နှင့် စေတသိက်တို့ ဖြစ်ပေါ်လာပုံကို ပြဆိုသောအခန်းကို လေးလေးနက်နက် လေ့လာရပေမည်။</p> <p>ဤအခန်းကို လေ့လာသောအခါ ရှေးဦးစွာ ဖဿပဉ္စမက တပ်မနှင့် ဈာန တပ်မ နှစ်ခုကို တွေ့နိုင်သည်၊ ဤ တပ်မနှစ်ခု၌ ပါဝင်သော တပ်သားတို့ကို လေ့လာစိစစ်လျှင် ယင်းတို့သည် အကုသိုလ် သူပုန်လက်အောက်၌ လည်း ပါဝင်အမှုထမ်းခဲ့သော တပ်သားတို့ ဖြစ်ကြသည်ကို သင်္ဂြိုဟ် လေ့လာဘူးသူတိုင်း သိရှိနိုင်သည်၊ ယင်းတို့ကို အဘိဓမ္မာဆရာတို့က နှစ်ဘက်ရ စေတသိက် အညသမာနဟု အမည်ပေးကြသည်။</p> <p>ဤတပ်မ နှစ်ခုကို တွေ့ရသဖြင့် စစ်ဆင်ရေး နည်းပရိယာယ်၌ အတုမရှိ ထူးခြားတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား၏ ဉာဏ်စွမ်းကို ကြည်ညိုလာမည်၊ အကုသိုလ် သောင်းကျန်းသူတို့ကား ရက်စက် ကြမ်းကြုတ်လှသည်၊ ပရိယာယ် မာယာ များလှသည်၊ သူလျှိုတွေကလည်း နေရာတကာမှာ ရှိနေသည်၊ ကင်းတွေကိုလည်း နေရာမလပ် အထပ်ထပ်ချထားသည်၊ ဤမျှ ခက်ခဲလှသော အကုသိုလ်တပ်မကို ထွင်းဖောက်ရန် အကုသိုလ်တပ်သားတို့နှင့် ခွဲ၍မရသော ဖဿပဉ္စမက တပ်မနှင့် ဈာန တပ်မကို သူလျှိုနည်းဖြင့် ချီတက်တိုက်ခိုက်စေသည်။</p> <p>(က) ဖဿပဉ္စမက တပ်သားတို့က ကုသိုလ်တပ်သားတို့ ဝင်လာနိုင်အောင် လိုက်လျောသည့် အခြေအနေကို ဖန်တီးပေးကြသည်။</p> <p>(ခ) ဈာန တပ်သားတို့က အကုသိုလ်နယ်ပယ်၌ နေရာရအောင် စူးစူးစိုက်စိုက် ရှာဖွေ ကြိုးစားကြသည်၊ အကုသိုလ်အဆောက်အဦးတို့ကို ရှို မြိုက်မီးတိုက်ဖျက်ဆီးကြသည်။</p> <p>(ဂ) ထိုသို့ အကုသိုလ်တပ်သားတို့ကို ရှင်းလင်းပြီးသောအခါ အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ ဣန္ဒြိယ တပ်သားတို့က ချီတက်၍ရရှိထားသော နယ်ပယ်များကို အစိုးတရ ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင် အုပ်ချုပ် လေသည်။</p> <p>(ဃ) ထိုသို့ အစိုးတရ အုပ်ချုပ်ပြီးသောအခါ နည်းလမ်းပြ မဂ္ဂတပ်သားတို့က အုပ်ချုပ်ပုံ အကြံဉာဏ် နည်းမှန် လမ်းမှန်များကို ညွှန်ပြကာ စီမံခန့်ခွဲကြသည်။</p> <p>(င) ထိုသို့ စီမံခန့်ခွဲပြီးသောအခါ ဗလ တပ်သားတို့က ရောက်ရှိနေသောတပ်တို့ စိတ်ဓာတ် မကျဆင်းစေရန် အင်အား ဖြည့်ဘင်းပေးလေသည်။</p> <p>(စ) ထိုသို့ အင်အားဖြည့်တင်းပြီးသောအခါ မူလ (ဟိတ်တရား) တပ်သားတို့က အကုသိုလ် သူပုန်တို့ပြုခဲ့သော အကုသိုလ်အခြေခံ (အကုသလဟိတ်) များကို ဖျက်သိမ်း၍ ကုသိုလ်တော် လှန်ရေး၏ မူဝါဒအခြေခံများကို ထုတ်ပြန်ကြေငြာကြသည်။</p> <p>(ဆ) ကုသိုလ်တော်လှန်ရေးအစိုးရ၏ အခြေခံများကို အကောင်အထည်ဖော်ရန် ကမ္မပထ တပ်သားတို့က ဒါန သီလ စသောလုပ်ငန်းများကို အင်တိုက်အားတိုက် ကြိုးစားကြသည်။</p> <p>(ဇ) ဒါန သီလ လုပ်ငန်းများမှ ပေါက်ပွါးလာသည့် အကျိုးတရားတို့ကို မက်မော၍ဝင်လာမည့် အကုသိုလ်တရား တို့ကို လက်မခံနိုင်ရန် လောကပါလ တပ်သားဟိရီနှင့် ဩတ္တပ္ပတို့က စောင့်ရှောက်ကြသည်။</p> <p>(ဈ-ဎ) တပ်စွဲ၍နေကုန်သော ကုသိုလ်တော်လှန်ရေးတပ်သားတို့ စိတ်ဓာတ်မကျစေရန် ပဿဒ္ဓိ စသောတပ်သား တို့က ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ကျန်းမာရွှင်လန်းရေး ဆေးဝါးကုသကြသည်။<br> (ဏ) တော်လှန်ရေးတပ်သားတို့ ကျန်းမာရွှင်လန်း၍ ပျော်ပျော်ရွှင်ရွှင် ဘေးကင်းစွာ နေနိုင်အောင် အကုသိုလ် သူလျှိုတွေဝင်လာနိုင်သော တံခါးပေါက်တို့၌ သတိသမ္ပဇည တပ်သားတို့က အစဉ်အမြဲ မမေ့မလျော့ပဲ စောင့်နေ ကြသည်။</p> <p>(တ) အကုသိုလ်သူပုန်ကိုတိုက်သော တော်လှန်ရေးစစ်ပွဲသည် ဒါန သီလစသော လက်နက် အသေးစားများ ရှိရုံဖြင့် စိတ်မချရ၊ အကုသိုလ် တပ်သားများကို သမထဝိပဿနာ တပ်သားများက အမြစ်ပါမကျန် ချေမှုန်း နိုင်သောအနုမြူလက်နက်များဖြင့် ကြံစည်ကြိုးစားဖြိုခွင်းကြသည်။</p> <p>(ထ) ထိုအနုမြူလက်နက်များကို ပဂ္ဂဟ အဝိက္ခေပ တပ်သားများက ရန်သူအကုသိုလ်စစ် စခန်းများသို့ တည့်တည့်မတ်မတ် ပစ်လွှတ်နိုင်အောင် ကြံစည်ကြိုးစားကြသည်။</p> <p>ဤသို့သောနည်းအားဖြင့် ပဌမဆင့်တော်လှန်ရေး ကာမာဝစရတိုက်ပွဲ စစ်ဆင်ရေးကို လေ့လာပါက ဤ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းတွင် ပဌမ မဟာကုသိုလ်စိတ်နှင့် ယှဉ်ဘက် စေတသိက်များ ဖြစ်ပေါ်လာပုံကို ပြသော အခန်းသည် အလွန်စိတ်ဝင်စားဖွယ်ရာဖြစ်လာသည်၊ ကုသိုလ်စိတ်တခု တည်မြဲ အောင် အုပ်ချုပ်ထားရသော အလုပ်ကား သီလ, သမာဓိ, ပညာတို့ဖြင့် အထပ်ထပ် ခြံရံကာ စောင့်ရှောက်ထားရပါတကားဟု လေးလေး နက်နက် စဉ်းစားမိလာမည်၊ ကုသိုလ်စိတ်ကလေးတခု မိမိသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်နေရန်မှာ ဒုလ္လဘတရားတပါး ပါတကားဟု သိလာမည်၊ အဘိဓမ္မာသည် မြတ်စွာဘုရားတို့၏ အရာသာဖြစ်သည်ဟု ပြောဆိုကြသော စကား အဓိပ္ပါယ်သည် နက်နဲသည်ထက် နက်နဲ၍လာမည်။</p> <p>ဤကား မြတ်စွာဘုရားတို့၏ အရာသာဖြစ်သော အဘိဓမ္မာသဘာဝများကို ပေါ်လွင်စေရန် စစ်ဆင်ရေး ဥပမာတို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်ပြီးလျှင် ကာမာဝစရ ပဌမဆင့်လှေခါးမှ ကြည်ညိုလှသော စိတ်ဖြင့် မှန်းဆ၍ ပူဇော် ရမည်သာဖြစ်ပါသတည်း။</p> <h3>၂-ရူပါဝစရကုသိုလ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ကာမာဝစရကုသိုလ်စိတ်ကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ ပြတော်မူပြီးသည့် နောက်၌ ရူပါဝစရ ကုသိုလ်စိတ်ကို ပြတော်မူ၏၊ ထိုရူပါဝစရကုသိုလ်စိတ်ကိုလည်း --<br> ၁။ ကသိုဏ်းဝန်းတို့ကို အာရုံပြု၍ ရသော (ကသိဏဈာန်)<br> ၂။ ကသိုဏ်းဝန်းအကျဉ်း, အကျယ်ကို လွှမ်းမိုး၍ ရသော (အဘိဘာယတနဈာန်)</p> <p>၃။ ရန်သူကိလေသာတို့မှ ကောင်းစွာ ကျွတ်လွတ်၍ ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံ၌ ကောင်းစွာ မွေ့လျော်သော (ဝိမောက္ခဈာန်)</p> <p>၄။ ဗြဟ္မဝိဟာရလေးပါးကို ပွါးများ၍ ရသော (ဗြဟ္မဝိဟာရဈာန်)<br> ၅။ အသုဘဆယ်ပါးကို အာရုံပြု၍ ရသော(အသုဘဈာန်)ဟူ၍ ငါးမျိုးခွဲ၍ ပြတော်မူ၏။<br> (၁) ထိုငါးမျိုးတို့တွင် ကသိဏဈာန်ကိုလည်း---</p> <p>(က) ပထဝီကသိုဏ်းဝန်းကို အာရုံပြု၍ ရသော(ပထဝီ ကသိဏ)ဈာန်<br> (ခ) အာပေါကသိုဏ်းဝန်းကို အာရုံပြု၍ ရသော(အာပေါ ကသိဏ)ဈာန်<br> (ဂ) တေဇောကသိုဏ်းဝန်းကို အာရုံပြု၍ ရသော(တေဇော ကသိဏ)ဈာန်<br> (ဃ) ဝါယောကသိုဏ်းဝန်းကို အာရုံပြု၍ ရသော(ဝါယော ကသိဏ)ဈာန်<br> (င) နီလကသိုဏ်းဝန်းကို အာရုံပြု၍ ရသော(နီလ ကသိဏ)ဈာန်<br> (စ) ပီတကသိုဏ်းဝန်းကို အာရုံပြု၍ ရသော(ပီတ ကသိဏ)ဈာန်<br> (ဆ) လောဟိတကသိုဏ်းဝန်းကို အာရုံပြု၍ ရသော(လောဟိတ ကသိဏ)ဈာန်<br> (ဇ) သြဒါတကသိုဏ်းဝန်းကို အာရုံပြု၍ ရသော(ဩဒါတ ကသိဏ)ဈာန်အားဖြင့် ရှစ်မျိုး ခွဲ၍ ပြတော်မူ၏၊</p> <p>(အထူးမှတ်ရန်မှာ မဟာသကုလုဒါယီသုတ်၌ ဝိညာဏကသိုဏ်း အာကာသကသိုဏ်းနှစ်ပါးကို ထည့်၍ ဆယ်ပါး ပြတော်မူ၏၊ ဝိညာဏကသိုဏ်းသည် အရူပဈာန်၌ ပါဝင်နေ၍ ဤနေရာ၌ ပြတော်မမူ၊ အာကာသ ကသိုဏ်းကား ရူပဈာန်, အရူပဈာန် နှစ်မျိုးရောနေသဖြင့် ဤနေရာ၌ ပြတော်မမူ၊ အာလောကကသိုဏ်းမှာမူ ဩဒါတကသိုဏ်း၌ ပါဝင်ပြီးဖြစ်၍ သီးခြားပြတော် မမူချေ။)</p> <p>ထိုရှစ်ပါးတို့တွင် ပထဝီကသိဏဈာန်ကိုလည်း ဝိတက် ဝိစာရဈာန်အင်္ဂါ နှစ်ပါးကို တပြိုင်နက် လွန်သော (စတုက္ကနည်း) ဈာန်လေးမျိုး၊ ဈာန်အင်္ဂါငါးပါးတွင် တပါးစီလွန်သော (ပဉ္စကနည်း) ဈာန်ငါးမျိုးဟူ၍ ၉-မျိုးခွဲ၍ ပြတော်မူ၏။</p> <h3>ပဋိပဒါလေးပါးဖြင့် ဝေဖန်ဟောကြားပုံ</h3> <p>ထို ၉-မျိုးတို့တွင် တမျိုးတမျိုးကိုလည်း- ပဋိပဒါလေးပါးဖြင့် အောက်ပါအတိုင်း ဝေဖန် ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <p>(က) ဆင်းရဲစွာ ကျင့်ရပြီးလျှင် နုံ့နှေးသော ဘာဝနာဉာဏ်ရှိသော ဒုက္ခပဋိပဒါဒန္ဓာဘိညဈာန်။<br> (ခ) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရသော်လည်း လျင်မြန်သော ဘာဝနာဉာဏ်ရှိသော ဒုက္ခပဋိပဒါခိပ္ပါဘိညဈာန်။<br> (ဂ) ချမ်းသာစွာ ကျင့်ရသော်လည်း နုံ့နှေးသော ဘာဝနာဉာဏ်ရှိသော သုခပဋိပဒါဒန္ဓာဘိညဈာန်။<br> (ဃ) ချမ်းသာစွာ ကျင့်ရပြီးလျှင် လျင်မြန်သော ဘာဝနာဉာဏ်ရှိသော သုခပဋိပဒါခိပ္ပါဘိညဈာန်</p> <p>ဟူ၍ အကျင့်(ပဋိပဒါ) သက်သက်အားဖြင့် လေးမျိုးခွဲ၍ ပြတော်မူ ပြန်သည်။</p> <h3>အာရုံလေးပါးတို့ဖြင့် ဝေဖန်ဟောကြားပုံ</h3> <p>တဖန် အာရုံလေးပါးတို့ဖြင့် အောက်ပါအတိုင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <p>(က) လေ့လာမှုအားနည်း၍ ကျဉ်းသောကသိုဏ်းဝန်းအာရုံရှိသော ပရိတ္တ ပရိတ္တာရမ္မဏဈာန်။<br> (ခ) လေ့လာမှုအားနည်း၍ ကျယ်သောကသိုဏ်းဝန်းအာရုံရှိသော ပရိတ္တ အပ္ပမာဏာရမ္မဏဈာန်။<br> (ဂ) လေ့လာမှုအားကြီး၍ ကျဉ်းသောကသိုဏ်းဝန်းအာရုံရှိသော အပ္ပမာဏ ပရိတ္တာရမ္မဏဈာန်။<br> (ဃ) လေ့လာမှုအားကြီး၍ ကျယ်သောကသိုဏ်းဝန်းအာရုံရှိသော အပ္ပမာဏ အပ္ပမာဏာရမ္မဏဈာန်</p> <p>ဟူ၍ အာရုံသက်သက်အားဖြင့် လေးမျိုးခွဲ၍ ပြတော်မူပြန်သည်။</p> <h3>ပဋိပဒါလေးပါးနှင့် အာရုံလေးပါးတို့ကို ရောနှော၍ ၁၆-ပါးနည်းဖြင့် ဟောကြားသည့် သောဠသက္ခတ္တုကနည်း</h3> <p>တဖန်—</p> <p>အကျင့် (ပဋိပဒါ) လေးပါးတို့တွင် တပါးတပါး၌ အာရုံလေးပါးစီ ထည့်၍ ၁၆-မျိုး သောဠသက္ခတ္တုကနည်း ́ခွဲ၍ ဟောတော်မူပြန်သည်။</p> <p>လုပ်ငန်းစဉ်အားဖြင့် ဈာန်ကိုရအောင် ကြိုးစားကြသော ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အကျင့်သက်သက်ဖြင့်လည်း ကြိုးစား၍ မရပါ၊ အာရုံသက်သက်ဖြင့်လည်း ကြိုးစား၍ မရပါ၊ အာရုံ ပဋိပဒါနှစ်မျိုးစုံဖြင့် ကြိုးစားမှ ရနိုင်သည်ဟု သိစေတော်မူလို၍ ဤသောဠသက္ခတ္တုကနည်းကို ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>၂-အဘိဘာယတနဈာန် ၈-မျိုး</h3> <p>အဘိဘာယတနဈာန်ကိုလည်း---</p> <p>(က) ကျဉ်းသောကသိုဏ်းဝန်းအာရုံကို လွှမ်းမိုး၍ရသောဈာန်(ပရိတ္တာရူပ)။</p> <p>(ခ) ကျဉ်းသော ကောင်းသော ကသိုဏ်းဝန်းအဆင်းအာရုံ မကောင်းသော ကသိုဏ်းဝန်း အဆင်းအာရုံတို့ကို လွှမ်းမိုး၍ ရသောဈာန်(ပရိတ္တသုဝဏ္ဏဒုဗ္ဗဏ္ဏရူပ)။</p> <p>(ဂ) ကျယ်သောကသိုဏ်းဝန်းအာရုံကို လွှမ်းမိုး၍ ရသောဈာန်(အပ္ပမာဏရူပ)။</p> <p>(ဃ) ကျယ်သော ကောင်းသော ကသိုဏ်းဝန်းအဆင်းအာရုံ မကောင်းသောကသိုဏ်းဝန်း အဆင်းအာရုံတို့ကို လွှမ်းမိုး၍ ရသောဈာန်(အပ္ပမာဏသုဝဏ္ဏဒုဗ္ဗဏ္ဏရူပ)၊</p> <p>(င) နီလ၊ (စ)ပီတ၊ (ဆ) လောဟိတ၊</p> <p>(ဇ) ဩဒါတ ကသိုဏ်းလေးပါးတို့ကို လွှမ်းမိုး၍ ရသော ဈာန်အားဖြင့် ရှစ်မျိုးခွဲခြား၍ ပြတော်မူပြန်သည်။</p> <p>ထိုရှစ်ပါးတို့တွင် တမျိုးတမျိုး၌ ပဌမဈာန် စသော ဈာန်လေးပါး (စတုက္ကနည်း)၊ ဈာန်ငါးပါး (ပဉ္စကနည်း) အားဖြင့် ၉-မျိုးခွဲခြား၍ ဟောတော်မူပြန်သည်။</p> <p>ထို ၉-မျိုးတို့တွင် တမျိုးတမျိုးကိုလည်း ပဌမ အဘိဘာယတနဈာန်မှ စတုတ္ထအဘိဘာယတနဈာန်အထိ လေးပါးတို့၌ အကျင့် ပဋိပဒါသက်သက် လေးပါးနည်း၊ အာရုံသက်သက် နှစ်ပါးနည်း၊ အကျင့် အာရုံရောသော ရှစ်ပါးနည်း အဋ္ဌက္ခတ္တုက အားဖြင့် ခွဲခြား၍ ဟောတော်မူပြန်သည်၊</p> <p>(အမှန်အားဖြင့် ဤအဘိဘာယတန လေးပါး ပြဆိုသော အခန်းကို လေ့လာစိစစ်လျှင် ပဋိပဒါလေးပါးနှင့် အာရုံ လေးပါးစုံသည်ကို တွေ့ရမည် ဖြစ်သည်၊ သို့သော် အာရုံလေးပါးကို နှစ်ပါးစီခွဲ၍ ရှစ်ပါးနည်း အဋ္ဌက္ခတ္တုက ဒေသနာကို ဟောတော်မူသည်)။</p> <p>ကြွင်းသော နီလ ပီတစသော အဘိဘာယတန လေးပါးတို့၌ကား ကသိဏဈာန်နှင့်နည်းတူ သောဠသက္ခတ္တုက ဒေသနာကိုပင် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဤအဘိဘာယတနဈာန်ကား ဟောနည်း ရှုပ်ထွေးရုံမက အဓိပ္ပါယ်လည်း အသိခက်လှသည်၊ အဘိဘာယတန ဈာန်ကို အာရုံကို လွှမ်းမိုး၍ ရသောဈာန်ဟု သဒ္ဒါနည်းအားဖြင့် အနက် ပြန်ဆိုကြသည်၊ လွှမ်းမိုးပုံကိုလည်း အစာကြေလွယ်သောသူသည် အနည်းငယ်မျှသော ထမင်းကို ရသော် တလုတ်တည်းဖြင့် ကုန်အောင်စားဘိ သကဲ့သို့ ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံ ကျဉ်းသော် ထိုအာရုံကို လွှမ်းမိုး၍ ဈာန်ဝင်စားနိုင်၏ ဟူ၍၎င်း၊ အစားကြူးသော သူသည် ထမင်းတပန်းကန်ကို ရသော်လည်း များသည်မထင်၊ နောက်တပန်းကန် ပေးသော်လည်း ကုန်အောင် စားနိုင်ဘိသကဲ့သို့ ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံ ကျယ်သော် ထိုအာရုံကိုလည်း လွှမ်းမိုး၍ ဈာန်ဝင်စားနိုင်၏ ဟူ၍၎င်း ဥပမာတို့ဖြင့် ဖွင့်ဆိုကြပေသည်။</p> <p>အချုပ်အားဖြင့် အဘိဘာယတနဈာန်ဟူသည် ဉာဏ်အလွန်ထက်မြက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကသိုဏ်းနိမိတ် ထင်သည်နှင့် တပြိုင်နက် တမုဟုတ်ချင်းရသော ဈာန်မျိုးပင်ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>၃-ဝိမောက္ခဈာန်</h3> <p>ကိလေသာရန်သူတို့မှ ကောင်းစွာကျွတ်လွှတ်၍ ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံ၌ ကောင်းစွာ မွေ့လျော်သော ဝိမောက္ခဈာန် ကိုလည်း --</p> <p>(က) ကိုယ်တွင်းကိုယ်ပ နှစ်ဌာနလုံး၌ရှိသော ကသိုဏ်းဝန်းတို့ကို အာရုံပြု၍ရသောဈာန် (ရူပီ ရူပါနိ ပဿတိ)။</p> <p>(ခ) ကိုယ်ပ၌ရှိသောကသိုဏ်းဝန်းတို့ကိုသာ အာရုံပြု၍ရသောဈာန်(ဗဟိဒ္ဓါ ရူပါနိ ပဿတိ)။</p> <p>(ဂ) အလွန်စင်ကြယ် တောက်ပသော ဝဏ္ဏကသိုဏ်းတို့ကို အာရုံပြု၍ရသော ဈာန်ဟူ၍ သုံးမျိုးခွဲခြား၍ ပြတော်မူသည် (သုဘ)။</p> <p>ဤဝိမောက္ခဈာန် သုံးမျိုး၌လည်း ဆိုခဲ့ပြီးသော ကသိဏဈာန်၌ကဲ့သို့ အာရုံနှင့် ပဋိပဒါနှစ်မျိုး ရောနှော မြှောက်ပွါးသော ၁၆-ပါးနည်း သောဠသက္ခတ္တုက ဒေသနာပင်ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤ ဝိမောက္ခဈာန်၌ ဝိမောက္ခသဒ္ဒါကို ရန်သူ ကိလေသာတို့မှ ကောင်းစွာ ကျွတ်လွတ်၍ ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံတို့၌ ကောင်းစွာ ပျော်မွေ့သောဈာန်ဟု အနက်ပြန်ဆိုကြသည်၊ ဤသို့ ပြန်ဆိုသော် အခြားသောဈာန်တို့သည်လည်း ကိလေသာတို့မှ ကျွတ်လွတ်သောဈာန်တို့ပင် ဖြစ်သည်ကို စဉ်းစားမိလာမည်၊ ထိုမှတဆင့်တက်၍ အခြားသော ဈာန်တို့သည်လည်း အာရုံကို လွှမ်းမိုး၍ ရသောဈာန်တို့ပင်ဖြစ်သည်ဟု အဘိဘာယကနဈာန်ကိုပါ စဉ်းစားမိ လာမည်။</p> <p>အမှန်စင်စစ်အားဖြင့် ကသိဏဈာန်ဟူသော အမည်၊ အဘိဘာယတနဈာန်ဟူသော အမည်၊ ဝိမောက္ခဈာန် ဟူသော အမည်တို့သည် ရူပါဝစရဈာန်တခုတည်း၏ အမည်တို့သာ ဖြစ်ကြပါသည်၊ ဤသို့ အမည်ကွဲပြား ရခြင်းမှာ ဖြစ်ပေါ်ပုံ အခြင်းအရာ အာရုံ သတ္တိတို့ကို စွဲ၍ ကွဲပြားရခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>အကြွင်းမဲ့ အလုံးစုံ ပျံ့နှံ့ ပြည့်ဝသော အဝန်းအဝိုင်း ကသိုဏ်းအာရုံတို့ကိုစွဲ၍ ဖြစ်သည့် အနက်သဘောအားဖြင့် ကသိဏဈာန်၊ လွှမ်းမိုးနိုင်သော၊ ဝါ-တမုဟုတ်ချင်း ဈာန်ရနိုင်သော ဘာဝနာအထူးကိုစွဲ၍ လွှမ်းမိုးသော အနက် အားဖြင့် အဘိဘာယတနဈာန်၊ ကိလေသာတို့မှ ကျွတ်လွတ်ပုံမှာ အခြားဈာန်တို့ထက် ထူးကဲသည်ကိုစွဲ၍ ကျွတ်လွတ်သောအနက်သဘောအားဖြင့် ဝိမောက္ခဈာန်ဟု ခွဲခြား၍ ဟောတော်မူရပါသည်။</p> <p>ဤအဘိဘာယတနဈာန်နှင့် ဝိမောက္ခဈာန်တို့၏ အဓိပ္ပါယ် အပြည့်အစုံကိုကား-- -<br> ၁။ ဒီဃနိကာယ် သုတ်ပါထေယျပါဠိ စာမျက်နှာ ၂၁၅<br> ၂။ မဇ္ဈိမနိကာယ် မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသပါဠိ စာမျက်နှာ ၂၀၅<br> ၃။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် အဋ္ဌကနိပါတ်ပါဠိ စာမျက်နှာ ၂၁၅</p> <p>၎င်းနိကာယ်သုံးရပ် အပြင် အခြားသော ပါဠိ အဋ္ဌကထာ ဋီကာတို့နှင့်တကွ ကျယ်ဝန်းစွာတင်ပြပါမှ ပြည့်စုံ ပေလိမ့်မည်၊ ဤနေရာ၌ကား အဘိဓမ္မာရတနာသိုက်ကြီးကို တူးဖော်ရန် နိဒါန်းပျိုးခြင်းမျှသာဖြစ်ပါသတည်း။</p> <h3>ဗြဟ္မဝိဟာရဈာန် ၄-ပါး</h3> <p>၄ ဗြဟ္မဝိဟာရဈာန်၊ ၅-အသုဘဈာန်တို့၌လည်း ၁၆-ပါးနည်း(သောဠသက္ခတ္တုက)ဒေသနာပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ရူပါဝစရကုသိုလ်စိတ်ကို ဈာန်ဟု ခေါ်ရပုံ</h3> <p>ရူပါဝစရကုသိုလ် ပဌမဈာန်စိတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံအခန်းကို လေ့လာစိစစ်လျှင် ပဌမ မဟာကုသိုလ်စိတ်၌ ဟောတော်မူခဲ့သော ဖဿပဉ္စမက စသောနည်း ၇-နည်း၊ အမြဲယှဉ်သော စေတသိက် ၅၆-ပါးသော တရား တို့ကိုပင် တွေ့ရမည်ဖြစ်သည်။ သို့သော် အာရုံ ကွဲပြားသည်၊ ပဌမ မဟာကုသိုလ်စိတ်၌ အာရုံ ၆-ပါးတို့တွင် တပါးပါးကို အာရုံပြု၍ ဖြစ်ပေါ်ပုံကို ပြခဲ့သည်။ ဤရူပါဝစရကုသိုလ် ပဌမဈာန်စိတ်၌ကား ပထဝီကသိုဏ်းဝန်း စသော ပညတ်တရားတို့ကိုသာ အာရုံ ပြု၍ ဖြစ်ပေါ်လာပုံကို ပြထားသည်။</p> <p>ထို့ပြင် ဤရူပါဝစရကုသိုလ် ပဌမဈာန်စိတ်၌ ဖဿဘေဒ စသော ၅၆-ပါးသော တရားအားလုံးတို့ အမြဲ ယှဉ်ကြပါလျက် ဝိတက် ဝိစာရ ပီတိ သုခ ဧကဂ္ဂတာတို့နှင့် ယှဉ်သည်ကိုသာ ဦးစားပေး၍ ပြထားသည်ကို အံ့ဩစွာတွေ့မြင်ကြရသည်၊ ဤသို့တွေ့မြင်ရသဖြင့် ပဌမဈာန်ရရေး၌ ဣန္ဒြေ မဂ္ဂင် ဗိုလ် စသောတရားတို့ထက် ဤ တရားငါးပါးတို့က ခေါင်းဆောင်အဖြစ်ဖြင့် ပါဝင်ရပုံကို သတိပြုမိလာသည်။ ဈာန်လုပ်ငန်းကို လေ့လာ ကြည့်လျှင် ဤတရားငါးပါးတို့ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်ရပုံမှာလည်း ပေါ်လွင်လာပေမည်။</p> <p>(က) ဈာန်လုပ်ငန်းဟူသည် ပထဝီကသိုဏ်းဝန်းစသော အာရုံတခုခု၌ စူးစိုက်ကြည့်ရှုလေ့လာ ပွါးများနေသော လုပ်ငန်းပင်ဖြစ်သည်၊ ယင်းသို့ ကသိုဏ်းဝန်းကို ကြည့်ရှုလေ့လာရာ၌ ပြေးသွားနေသော စိတ်ကို ကသိုဏ်းဝန်း အာရုံပေါ်သို့ မရောက် ရောက်အောင် တင်ပေးရမည့် ကိစ္စသည် ပဌမ အရေးအကြီးဆုံးကိစ္စ ဖြစ်သည်၊ ယင်း ကိစ္စကို ဆောင်ရွက်နိုင်သောတရားကား ဝိတက် ဖြစ်သည်၊ ထို့ကြောင့် ဝိတက်ကို ဈာန်လုပ်ငန်း၌ ခေါင်းဆောင် တရားတပါးအဖြစ်ဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>(ခ) ကသိုဏ်းဝန်းသို့ ရောက်နေသောစိတ်ကို အခြားအာရုံသို့ ပြေးမသွားစေပဲ အာရုံကို ထပ်တလဲလဲ သုံးသပ်နေမှု ကိစ္စသည် ဒုတိယအရေးအကြီးဆုံးကိစ္စဖြစ်သည်၊ ယင်းကိစ္စကို ဆောင်ရွက်နိုင်သော တရားကား ဝိစာရ ဖြစ်သည်၊ ထို့ကြောင့် ဝိတက်၏အခြားမဲ့၌ ဝိစာရကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>(ဂ) ကသိုဏ်းဝန်းသို့ရောက်နေသောစိတ်သည် ယင်းအာရုံ၌ စိတ်ပျက်ငြီးငွေ့မှုမရှိပဲ နှစ်သိမ့်နေမှသာလျှင် ဝိစာရက ကြာရှည်စွာ သုံးသပ်နေနိုင်မည်၊ နှစ်သိမ့်မှုမရှိက ထိုအာရုံမှ ပြောင်းရွှေ့ သွားမည်၊ ယင်းကိစ္စကို ပီတိက ဆောင်ရွက်နိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့် ဝိစာရ၏ အခြားမဲ့၌ ပီတိကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>(ဃ) ယင်းသို့ ကြည့်ရှုပွါးများနေသော ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံကို နှစ်သိမ့်နေမှသာလျှင် ဤသို့ နေရခြင်းသည် ချမ်းသာစွတကားဟု ချမ်းသာမှုဖြစ်လာမည်၊ ယင်းကိစ္စကို သုခက ဆောင်ရွက်နိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့် ပီတိ၏ အခြားမဲ့၌ သုခကို ဟောတော်မူရသည်။</p> <p>(င) ယင်းသို့ ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံ၌ ချမ်းသာတွေ့နေမှသာလျှင် စိတ်သည် အခြားအာရုံသို့ မပြေးသွားတော့ပဲ တည်ငြိမ်မှု ဖြစ်လာမည်၊ ယင်းကိစ္စကို သမာဓိက ဆောင်ရွက်နိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့် သုခ၏အခြားမဲ့၌ ဧကဂ္ဂတာကို ဟောတော်မူရသည်၊</p> <p>ဤသို့ဈာန်လုပ်ငန်း၏ အာရုံသို့ ကပ်၍ရှုတတ်သော သဘောတရားများကို လေ့လာကြည့်သော် ၅၆-ပါးသော တရားတို့တွင် ဤတရားငါးပါးကိုသာ ဈာန်ဟုခေါ်ရုပုံမှာ ပေါ်လွင်လာသည်။</p> <p>ဤသို့ဝိတက်စသော ဈာန်အင်္ဂါ ၅-ပါးတို့သည် အာရုံကို စူးစူးစိုက်စိုက် ရှုခြင်းဟူသော ဥပနိဇ္ဈာနကိစ္စကို ဆောင်ရွက်ကြသည်၊ ဘာဝနာ၏အာရုံ၌ စိတ်ကို နှစ်နှစ်ခြိုက်ခြိုက် အမြစ်စိုက်၍ နေအောင် ဆောင်ရွက် စီမံကြသော တရားစုဖြစ်ကြသည်၊ ထို့ကြောင့်ပင် ဤငါးပါးသော တရားတို့ကို ဈာန်ဟုခေါ်ရလေသည်။</p> <p>ထို့ပြင် ဝိတက် ဝိစာရ ပီတိ သုခ ဧကဂ္ဂတာတို့သည် ဈာန်ကုသိုလ်တရားတို့၏ ဆန့်ကျင်ဘက် ရန်သူဖြစ်သော နီဝရဏတို့ကို လောင်ကျွမ်းရှို့မြှိုက်ပယ်ရှားသည့် ဈာပနကိစ္စကိုလည်း ဆောင်ရွက်ကြပြန်သည်။ ဤသို့ ဆန့်ကျင်ဘက်ရန်သူတို့၏ အနှောင့်အရှက်တို့ကို သုတ်သင်ပယ်ခွင်းနိုင်မှသာလျှင် ဘာဝနာ၏အာရုံ၌ စိတ်ကို ငြိမ်သက်စွာ ထားနိုင်ပေမည်။ ဝိတက်စသည့် ဈာန်အင်္ဂါငါးပါးတို့သည် ဆန့်ကျင်ဘက်ရန်သူ နီဝရဏတို့ကို အောက်ပါအတိုင်း ရှို့မြှိုက်ပယ်ရှားကြသည်။</p> <p>ဝိတက်သည် ထိန မိဒ္ဓ နီဝရဏကို လောင်ကျွမ်းပယ်ရှားသည်၊ ဝိတက်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ရန်သူသည် ထိန မိဒ္ဓနီဝရဏပင်ဖြစ်သည်၊ ထိနမိဒ္ဓသည် ထိုင်းမှိုင်းလေးလံ ငိုက်မျဉ်းဆုတ်နစ်သော သဘောတရားဖြစ်သည်။ အကြံအစည်ကင်းမဲ့သူ လူပျင်းလူထိုင်းများနှင့် တူ၏၊ ဝိတက်ကား သမ္ပယုတ်တရားတို့ကို အာရုံတခုခုသို့ ရောက်၍နေအောင် မနားမနေ တင်ပေးတတ်သော သဘောတရားဖြစ်သည်၊ အကြံအစည် အလေ့အကျင့် များသူနှင့် တူ၏၊</p> <p>ထို့ကြောင့် ထိနမိဒ္ဓနှင့်ဝိတက်သည် ဖြောင့်ဖြောင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သဖြင့် ဝိတက်ဈာနင်က ထိနမိဒ္ဓ နီဝရဏကို စိတ်ဝီထိအစဉ်သို့ မဝင်လာနိုင်အောင် ရှို့မြှိုက်ပယ်ရှားလေသည်၊ ဘာဝနာ၏အာရုံသို့ စိတ်ကို အတွင် မောင်းနှင်ရိုက်စိုင်းပေးနေသော ဝိတက်သည် ပျင်းရိလိမ်လစ် ဆုတ်နစ်ထိုင်းမှိုင်းစေတတ်သော ထိန မိဒ္ဓကို အတင်း သတ်ဖြတ် ရှို့မြှိုက်လေသည်။</p> <p>ဝိစာရသည် ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏကို လောင်ကျွမ်းပယ်ရှားသည်၊ ဝိစာရ၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ရန်သူသည် ဝိစိကိစ္ဆာ နီဝရဏပင်ဖြစ်သည်၊ ဝိစိကိစ္ဆာသည် အာရုံတခု၌ ကောင်းစွာမတည်နိုင် မဆုံးဖြတ်နိုင်ပဲ ယုံမှားသံသယ စိတ်နှစ်ခွဖြစ်စေသော သဘောတည်း၊ ထို့ကြောင့် ဝိတက်၏ တင်ပေးမှုကြောင့် အာရုံပေါ်သို့ တက်ရောက် နေသော စိတ်ကို ဝိစိကိစ္ဆာ နှောင့်ရှက်သဖြင့် ထိုအာရုံမှဆုတ်နစ်ရပေမည်၊ ဝိစာရမှာမူကား သမ္ပယုတ် တရားတို့ကို ရောက်ပြီးရာအာရုံမှ မခါထွက်နိုင်အောင် ထိုအာရုံကို ထပ်တလဲလဲ စွဲမြဲစွာ သုံးသပ်ခြင်းပေတည်း၊</p> <p>ထို့ကြောင့် ဝိစိကိစ္ဆာနှင့် ဝိစာရတို့သည် ဖြောင့်ဖြောင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သဖြင့် ဝိစာရဈာနင်က ဝိစိကိစ္ဆာ နီဝရဏကို စိတ်ဝီထိအစဉ်သို့ မဝင်လာနိုင်အောင် ရှို့မြှိုက်ပယ်ခွါရလေသည်၊ အဖန်ဖန်သုံးသပ်ခြင်းကိစ္စကို ပြုခြင်းဖြင့် ဘာဝနာမှု၌ အဆင့် ဆင့်ကြည်လင်အောင် ဆောင်ရွက်သော ဝိစာရသည် စိတ်ကိုနှစ်ခုပြု၍ နောက်ကျ မှေးမှိန်စေတတ်သော ဝိစိကိစ္ဆာကို အတင်းသတ်ဖြတ် ရှို့မြိုက်လေသည်။</p> <p>ပီတိသည် ဗျာပါဒနီဝရဏကို လောင်ကျွမ်းပယ်ရှားသည်၊ ပီတိ၏ဆန့်ကျင်ဘက် ရန်သူသည် ဗျာပါဒ နီဝရဏပင်ဖြစ်သည်၊ ဗျာပါဒသည် တရားကိုယ်အားဖြင့် ဒေါသပင်ဖြစ်သဖြင့် ခက်ထန် ကြမ်းတမ်း၍ အာရုံကို မနှစ်သက်နိုင်သော သဘောတည်း၊ ထို့ကြောင့် ဝိစာရက အထပ်ထပ် သုံးသပ်နေသော်လည်း ဗျာပါဒ နှောင့်ရှက်၍ အာရုံကို မနှစ်သက်လျှင် ကြာရှည်စွာ သုံးသပ်ချင်မည် မဟုတ်ချေ၊ ပီတိကား အာရုံကို နှစ်နှစ်ခြိုက်ခြိုက် နှစ်သက်တတ်သော သဘောတည်း၊</p> <p>ထို့ကြောင့် ဗျာပါဒနှင့်ပီတိသည် ဖြောင့်ဖြောင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သဖြင့် ပီတိဈာနင်က ဗျာပါဒနီဝရဏကို စိတ်ဝီထိအစဉ်သို့ မဝင်လာနိုင်အောင် ရှို့မြှိုက်ပယ်ရှားရလေသည်၊ စိတ်ကိုရွှမ်းစို ရွှင်လန်းအောင် ဖျော်ဖြေနိုင်သော ပီတိသည် စိတ်ကိုငြီးငွေ့ ခြောက်သွေ့အောင် ပြုတတ်သော ဗျာပါဒကို အတင်း သတ်ဖြတ် ရှို့မြှိုက်လေသည်။</p> <p>သုခသည် ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စနီဝရဏကို လောင်ကျွမ်းပယ်ရှားသည်၊ သုခ၏ဆန့်ကျင်ဘက်ရန်သူသည် ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ နီဝရဏပင်ဖြစ်သည်၊ ဥဒ္ဓစ္စသည် မငြိမ်မသက် တုန်လှုပ်လွင့်ပါးခြင်း သဘောဖြစ်၍ ကုက္ကုစ္စမှာ နောင်တတဖန် ပူပန်ခြင်းသဘောတည်း၊ ထို့ကြောင့် ဘာဝနာ၏အာရုံ၌ စိတ်အစဉ်က နှစ်သက်အားရ ပီတိကျနေသော်လည်း သာယာဖွယ်အရသာ မပေါ်လျှင် ငြိမ်သက်အေးချမ်းစွာ တည်နေနိုင်မည် မဟုတ်ချေ၊ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ နှောင့်ရှက်မှုကြောင့် မငြိမ်မသက်ပူပန်၍ အမြန်ပင်အာရုံမှ ခွါထွက်ခဲ့ရပေမည်၊ သုခမှာမူကား အာရုံ၏ အရသာကို ခံစားလျက် ငြိမ်သက်ဧမြခြင်းသဘောပေတည်း၊</p> <p>ထို့ကြောင့် ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စနှင့် သုခတို့သည် ဖြောင့်ဖြောင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သဖြင့် သုခဈာနင်က ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ နီဝရဏကို ရှို့မြှိုက်ပယ်ရှားလေသည်၊ ငြိမ်းချမ်းသာယာခြင်းကို ပြုတတ်သော သုခသည် မငြိမ်မသက် မအေး မချမ်း ပူပန်ခြင်းကိုပြုတတ်သော ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စနီဝရဏကို အတင်းသတ်ဖြတ် ရှို့မြှိုက်လေသည်။</p> <p>သမာဓိသည် ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏကို လောင်ကျွမ်းပယ်ရှားသည်၊ သမာဓိ၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ရန်သူသည် ကာမစ္ဆန္ဒ နီဝဏပင်ဖြစ်သည်၊ ကာမစ္ဆန္ဒသည် ကာမဂုဏ်ကို နှစ်သက်တတ်သော လောဘ တဏှာပင်ဖြစ်သည်၊ နှစ်သက်ဖွယ်အာရုံ ကာမဂုဏ်နောက်သို့ လိုက်စား၍ စိတ်ဓာတ်ကို ထကြွ လှုပ်ရှားစေသော သဘောတည်း၊ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏက နှောင့်ရှက်လျှင် စိတ်ဓာတ်ချောက်ချား တုန်လှုပ်သဖြင့် ကသိုဏ်းအာရုံမှ စိတ်အစဉ် ခါထွက်ခဲ့ရပေမည်၊ သမာဓိဟုခေါ်သော ဧကဂ္ဂတာ မူကား အာရုံ၌ မြဲမြံစွာတည်သော သဘောပေတည်း၊</p> <p>ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏနှင့် ဧကဂ္ဂတာသည် ဖြောင့်ဖြောင့်ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်သဖြင့် ဧကဂ္ဂတာဈာနင်က ကာမစ္ဆန္ဒ နီဝရဏကို စိတ်ဝီထိအစဉ်မှာ မပါဝင်နိုင်အောင် ရှို့မြှိုက်ပယ်ရှားလေသည်၊ စိတ်ကို အာရုံ၌ အတင်းမြဲမြံစွာ စိုက်ထားသော ဧကဂ္ဂတာသည် ထကြွလှုပ်ရှား ချောက်ချားတတ်သော ကာမစ္ဆန္ဒကို အတင်းသတ်ဖြတ် ရှို့မြှိုက် လေသည်။</p> <h3>ပဉ္စကနည်း</h3> <h3>စိတ်ယှဉ် စေတသိက်ယှဉ်</h3> <p>(က) ပဌမဈာန်၌ မဟာကုသိုလ် ပဌမစိတ်၌ကဲ့သို့ ဖဿစသော ၅၆-ပါးသော တရားအားလုံးပင် ယှဉ်ကြသည်ကို တွေ့ရသည်။</p> <p>(ခ) ဒုတိယဈာန်၌ ပဌမဈာန်၌ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်ခဲ့သော ဝိတက် မယှဉ်သည်ကို တွေ့ရမည်၊ ပဌမဈာန်မရမီက ကသိုဏ်းအာရုံသို့ စိတ်ကို မရောက် ရောက်အောင် တင်ပေးမှု ဝိတက်၏ တာဝန်သည် အရေးကြီးသည်ကား မှန်ပေသည်၊ ပဌမဈာန်ရပြီး၍ ဒုတိယဈာန် ရရန် ကြိုးစားသောအခါ အလေ့အကျင့်များပြီးဖြစ်၍ စိတ်ကို အာရုံသို့ တင်ပေးမှု ဝိတက် ကိစ္စသည် မလိုသကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်၊ ဒုတိယဈာန်ရသောအခါ တကယ်အားဖြင့် လည်း မလိုတော့ပါ၊ ထို့ကြောင့် ဒုတိယဈာန်၌ ဝိတက်မယှဉ်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>(ဂ) တတိယဈာန်၌ ဝိတက် ဝိစာရ နှစ်ပါးစုံ မယှဉ်သည်ကို တွေ့ရမည်၊ တတိယဈာန်ရရန် ကြိုးစားသောအခါ ဝိတက်မရှိသော်လည်း ဝိစာရက အာရုံကို ထပ်တလဲလဲ သုံးသပ်ဖန်များသော် စိတ်သည် တည်ငြိမ်၍လာသည်၊ တခုတည်းသော အာရုံ၌ စိတ်တည်ငြိမ်လာသောအခါ ယင်း အာရုံကို ထပ်တလဲလဲ သုံးသပ်ရေး ပိစာရကိစ္စ သည်လည်း မလိုသကဲ့သို့ ဖြစ်လာပြန်သည်၊ တတိယ ဈာန်ရသောအခါ တကယ်အားဖြင့်လည်း မလိုတော့ပါ၊ ထိုကြောင့် တတိယဈာန်၌ ဝိတက် ဝိစာရ မယှဉ်ဟု ဟောတော်မူရသည်။</p> <p>(ဃ) စတုတ္ထဈာန်၌ ပီတိလည်း မယှဉ်သည်ကို တွေ့ရမည်၊ ဝိတက် ဝိစာရမျှပင် မရှိသော စိတ်သည် အလွန် တည်ငြိမ်၍ နေသည်၊ တည်ငြိမ်သည် ဆိုသော်လည်း အာရုံကို မလွှတ်ချင်လောက်အောင် နှစ်သိမ့်မှု ပီတိ ရှိနေသဖြင့် အစွမ်းကုန် မတည်ငြိမ်ပဲ ဖြစ်နေသည်၊ စိတ်အစွမ်းကုန် တည်ငြိမ်လာရန် နှစ်သိမ့်မှု ပီတိကိုလည်း ပယ်စွန့်ရလေသည်၊ ပီတိ မရှိသော ချမ်းသာသည် လောကီချမ်းသာတကာတို့တွင် အမွန်မြတ်ဆုံး ချမ်းသာ, အတုမဲ့ချမ်းသာ ဖြစ်လာလေသည်၊ ထို့ကြောင့် စတုတ္ထဈာန်၌ ပီတိလည်း မယှဉ်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>(င) ပဉ္စမဈာန်၌ သုခလည်း မယှဉ်သည်ကို တွေ့ရမည်၊ အမှန်စင်စစ်အားဖြင့် ဈာန်လုပ်ငန်း ဟူသည် စိတ်ကို အစွမ်းကုန် တည်ငြိမ်အောင် လုပ်သော လုပ်ငန်းဖြစ်သည်၊ အမွန်မြတ်ဆုံး အချမ်းသာဆုံးဖြစ်သော စတုတ္ထဈာန် ချမ်းသာ၌ တွယ်တာနေပါက အစွမ်းကုန် တည်ငြိမ်မှု မဖြစ်သေးပါ၊ စိတ်တည်ငြိမ်မှု အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရန် ယင်းချမ်းသာမှု သုခကိုလည်း ပယ်စွန့်ရလေသည်၊ ချမ်းသာမှု သုခမျှပင် မရှိသောစိတ်သည် အစွမ်းကုန် တည်ငြိမ်လေတော့သည်၊ အပြစ်အမျိုးမျိုးမှ ကင်းစင်သော လမင်းကဲ့သို့ အစွမ်းကုန် သန့်ရှင်း ကြည်လင်လေတော့သည်၊ ပြိုးပြိုးပြက်ပြက်သော အရောင်များ ထွက်လေတော့သည်၊ ထို့ကြောင့် ပဉ္စမဈာန်၌ သုခလည်း မယှဉ်သည်ကို ဟောတော်မူရသည်၊ ဤကား စိတ်ယှဉ် စေတသိက်များကို မူတည်၍ သဘာဝ ဆိုက်အောင် လေ့လာ၍ရသော နည်းမျှသာ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ကာမာဝစရ ကုသိုလ်ပဌမစိတ်ကို စစ်ဆင်ရေး ဥပမာတို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်၍ တင်ပြသကဲ့သို့ ဤရူပါဝစရ ကုသိုလ်စိတ်၌လည်း တင်ပြရမည့်တာဝန်ကား သိမ်မွေ့လှပေသည်၊ သို့သော် ဤရူပါဝစရ ဒုတိယဆင့် တော်လှန်ရေး စစ်ဆင်ပုံကို ကြည့်လျှင် ပဌမတော်လှန်ရေး၌ ပါဝင်ဆင်နွှဲခဲ့ကြသော တပ်မကြီး ၁၇- တပ်တို့ပင် ဖြစ်နေသည်ကို တွေ့မြင်နိုင်သည်၊ တပ်မတော်သား အားလုံးလည်း အစုံအလင် ပါဝင်လာကြသည်ကို တွေ့မြင် ကြရမည်၊ ရင့်ကျက်လာသည်ကား ဤဒုတိယဆင့် တော်လှန်ရေး၌ တပ်မတော်သားတိုင်း မိုးပျံမြေလျှိုး၍ တိုက်ပွဲဝင်နိုင်သော ကမ္ဘာကျော် အာဇာနည် တပ်သားကောင်းကြီးများ ဖြစ်လာသည်ကို အံ့ဩစွာ တွေ့မြင် ကြရသည်။</p> <p>ဤဒုတိယဆင့် တော်လှန်ရေးတိုက်ပွဲ၌ သမထ ဝိပဿနာ အနုမြူတပ်ကြီးများပါဝင်သော်လည်း အကုသိုလ် သူပုန်ကို အမြစ်ပါမကျန် ပြုတ်ပြုတ်ပြုန်းအောင် ချေမှုန်းနိုင်သော ဝိပဿနာ အနုမြူ ဗုံးကြီးများကို မသုံးစွဲ သေးပဲ အကုသိုလ်တပ်သားတို့ ကျူးကျော်စော်ကားမှု မပြုဝံ့အောင် မှတ်သားလောက်ရုံ နယ်ကန့်သတ်၍ သမထ အနုမြူဗုံး အသေးစားများကိုသာ သုံးစွဲထားသည်ကို တွေ့မြင်နိုင်သည်၊</p> <p>ဤသို့ တွေ့ရှိရသဖြင့် သမထလမ်း ဝိပဿနာလမ်းနှစ်သွယ် ထူးခြားပုံကိုလည်း ရိပ်မိလာမည်၊ မိုးပျံမြေလျှိုး နိုင်သော်လည်း အကုသိုလ် သူပုန်၏ လက်အောက်မှ လုံးဝလွတ်လပ်ရေး မရသေးသည်ကို စဉ်းစားမိလာမည်။<br> ဤကား ကျယ်ဝန်းလှစွာသော ဒုတိယဆင့် တော်လှန်ရေးစစ်ပွဲကြီးမှ ကောက်နုတ်ချက်မျှသာ ဖြစ်ပါသတည်း။</p> <h3>၃-အရူပါဝစရကုသိုလ်</h3> <p>ရူပါဝစရကုသိုလ်စိတ်ကို ဟောတော်မူပြီးနောက် ဆက်လက်၍ အရူပါဝစရ ကုသိုလ်စိတ်ကို ဟောတော်မူသည်၊ ထိုအရူပါဝစရ ကုသိုလ်စိတ်ကိုလည်း --<br> (၁) အဆုံးမရှိသော ကောင်းကင်ပညတ်လျှင် အာရုံရှိသော အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန်<br> (၂) အဆုံးမရှိသော ပဌမ အရူပဝိညာဏ်လျှင် အာရုံရှိသော ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန်</p> <p>(၃) ထိုပဌမ အရူပဝိညာဏ်၏ မရှိခြင်း နတ္ထိဘော ပညတ်လျှင် အာရုံရှိသော အာကိဉ္စညာယတနဈာန်</p> <p>(၄) တတိယအရူပဝိညာဏ်လျှင် အာရုံရှိ၍ ကြမ်းတမ်းသော သညာကား မရှိ သိမ်မွေ့သော သညာသာ ရှိသော နေဝသညာနာသညာယတနဈာန် ဟူ၍ လေးမျိုးခွဲ၍ပြတော်မူ၏။</p> <p>(က) အမှန်အားဖြင့် ဤအရူပါဝစရ ကုသိုလ်ဈာန်ဟူသည် စတုက္ကနည်းအားဖြင့် ရူပါဝစရ စတုတ္ထဈာန်၊ ပဉ္စကနည်းအားဖြင့် ရူပါဝစရ ပဉ္စမဈာန်ပင် ဖြစ်လေသည်၊ သို့သော် ရူပါဝစရ ပဉ္စမဈာန်နှင့် ဈာန်အင်္ဂါတူ၍သာ ပဉ္စမဈာန်ဟု ခေါ်ရသည်၊ သဘောအားဖြင့် ဤ အရူပါဝစရ ဈာန်သည် ရူပါဝစရဈာန် အာရုံပြုနေသော ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံ (ရူပသညာ) တို့ကို စွန့်လွှတ်ရလေသည်၊ ထိုသို့ စွန့်လွှတ်လိုက်သော် ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံတို့ မရှိခြင်းတည်းဟူသော ကောင်းကင် ပညတ် ထင်လာလေသည်၊ ယင်းကောင်းကင်ပညတ်ကို အဆုံးမရှိလေစွ တကားဟု ဝင်စားနေသော ဈာန်ကို အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန်ဟု ခေါ်ရသည်၊ ရူပါဝစရဈာန်၏အာရုံ ရူပသညာတို့ကို ကျော်လွန် စွန့်လွှတ်၍ရသောကြောင့် အရူပါဝစရဈာန်ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>(ခ) ထို့ထက် တဆင့်တက်၍ ဈာန်ဝင်စားလိုသော် ထိုအဆုံးမရှိသော ကောင်းကင်ပညတ်ကိုလည်း စွန့်လွှတ်ရ လေသည်၊ ထိုအခါ ကောင်းကင်ပညတ်ကို စွန့်လွှတ်၍ ပဌမ အရူပဝိညာဏ်ကို အာရုံပြုလေသည်၊ ထိုပဌမ ဝိညာဏ်သည်အဆုံးမရှိသော ကောင်းကင်ပညတ်ကို အာရုံပြုခဲ့သဖြင့် အဆုံးမရှိသော ဝိညာဏ်ဖြစ်ရလေသည်၊ ယင်းအဆုံးမရှိသော ဝိညာဏ်စိတ်ကို အာရုံပြုသော ဒုတိယအရူပဝိညာဏ်စိတ်ကို ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန် ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>(ဂ) ထို့ထက် တဆင့်တက်၍ ဈာန်ဝင်စားလိုသော် ထိုပဌမ အရူပဝိညာဏ် အာရုံကိုလည်း စွန့်လွှတ်ရလေသည်၊ ထိုအခါ ယင်း ပဌမအရူပဝိညာဏ်သည်ပင် မရှိတော့၍ ဘာမျှမရှိခြင်း နတ္ထိဘောပညတ် ထင်လာလေသည်၊ ဘာမျှမရှိခြင်း ယင်းနတ္ထိဘောပညတ်ကို အာရုံပြုသောဈာန်ကို အာကိဉ္စညာယတနဈာန်ဟုခေါ်သည်။</p> <p>(ဃ) ထို့ထက် တဆင့်တက်၍ ဈာန်ဝင်စားလိုသော် ထိုဘာမျှမရှိခြင်း နတ္ထိဘောပညတ်ကိုလည်း စွန့်လွှတ် ရလေသည်၊ ထိုအခါ အခြား အာရုံပြုစရာ မရှိတော့၍ တတိယ အရူပဝိညာဏ်ကိုပင် အာရုံပြုရလေသည်၊ ယင်းသို့ တတိယအရူပဝိညာဏ်စိတ်ကို အာရုံပြုနေသောဈာန်သည် သညာရှိမှ ရှိပါသေး၏လော၊ ဝါ၊ နာမ်တရား ရှိမှ ရှိပါသေး၏လောဟု သံသယဖြစ်ဖွယ် သိမ်မွေ့နေလေတော့သည်၊ ယင်းသို့ သညာ ရှိမှ ရှိပါသေး၏လောဟု သံသယဖြစ်ဖွယ် သိမ်မွေ့နေသော ဈာန်ကို နေဝသညာနာသညာယတနဈာန်ဟု ခေါ်လေသည်။</p> <p>(ဤနေဝသညာ နာသညာယတနဈာန်မှ တဆင့်တက်၍ ဈာန်ဝင်စားသော် စိတ် စေတသိက် စိတ္တဇရုပ်အားလုံး ချုပ်ခြင်းသို့ ရောက်လေသည်၊ ယင်းကို သညာ ဝေဒယိတ နိရောဓသမာပတ် ဟု ခေါ်လေသည်။)</p> <p>ဤကား အရူပါဝစရကုသိုလ်စိတ်လေးပါး ဖြစ်ပေါ်ပုံ အကျဉ်းချုပ်မျှသာ ဖြစ်ပါသတည်း။</p> <h3>၄-တေဘူမကကုသိုလ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသခင်သည် ကာမာဝစရကုသိုလ်, ရူပါဝစရကုသိုလ်, အရူပါဝစရကုသိုလ်စိတ်တို့ကို အသီးအသီး ခွဲခြားပြပြီးသည်နောက် ယင်းကုသိုလ်သုံးမျိုးစုံကို ဘုံသုံးပါး၌ ဖြစ်စေတတ်သောကြောင့် တေဘူမကကုသိုလ် ဟူသော အမည်ဖြင့် တဖန်ထပ်ဆင့်၍ ပြတော်မူပြန်သည်၊ ယင်း တေဘူမကကုသိုလ်ကိုလည်း --<br> (၁) အညံ့စား ဟီန ကုသိုလ်။<br> (၂) အလတ်စား မဇ္ဈိမ ကုသိုလ်။<br> (၃) အမြတ်စား ပဏီတ ကုသိုလ်ဟူ၍ သုံးမျိုးခွဲခြား၍ ပြတော်မူသည်၊ ထို့နောက် ---<br> (၁) ဆန္ဒကို အကြီးအမှူးပြုသော (ဆန္ဒာဓိပတေယျ) ကုသိုလ်။<br> (၂) ဝီရိယကို အကြီးအမှူးပြုသော (ဝီရိယာဓိပတေယျ) ကုသိုလ်။<br> (၃) စိတ်ကို အကြီးအမှူးပြုသော (စိတ္တာဓိပတေယျ) ကုသိုလ်။</p> <p>(၄) ပညာကို အကြီးအမှူးပြုသော (ဝီမံသာဓိပတေယျ) ကုသိုလ်ဟူ၍ လေးမျိုးခွဲခြား၍ ပြတော်မူပြန်သည်၊ ထို့နောက်---</p> <p>အဓိပတိလေးပါးတို့တွင် တပါးတပါး၌ ဟီန မဇ္ဈိမ ပဏီတ သုံးပါးစီ ထည့်၍ ၁၂-ပါးစီ ခွဲခြား၍ ပြတော် မူပြန်သည်။</p> <p>ဤတေဘူမက ကုသိုလ်အခန်း၌ ပြထားပုံ အချက်အလက်တို့ကို ထောက်သော် ကာမာဝစရ ကုသိုလ်ဖြစ်စေ ရူပါဝစရကုသိုလ်ဖြစ်စေ အရူပါဝစရကုသိုလ်ဖြစ်စေ ကုသိုလ်ပြုလုပ်စဉ်အခါက ဆန္ဒ ဝီရိယ စိတ် ပညာ အညံ့စားဖြစ်ခဲ့သော် ဟီန ကုသိုလ်ဖြစ်သည်၊ အလတ်စားဖြစ်ခဲ့သော် မဇ္ဈိမ ကုသိုလ်ဖြစ်သည်၊ အမြတ်စား ဖြစ်ခဲ့သော် ပဏီတကုသိုလ် ဖြစ်သည်ဟု ကုသိုလ်ချင်း တူငြား သော်လည်း ကုသိုလ်အမျိုးအစား ကွဲပြားပုံကို ထပ်မံ၍ ခွဲပြတော်မူသည်ဟု ယုံကြည်ချက် ဝင်လာနိုင်သည်၊ ထိုသို့ ယုံကြည်သဖြင့်——</p> <p>(က) လူ့ဘုံ၌ လူဖြစ်ရခြင်း တူညီကြသော်လည်း ဤအကြောင်းကြောင့် လူအတန်းအစား ကွဲပြားကြရပါ တကား။</p> <p>(ခ) နတ်ဘုံ၌ နတ်ဖြစ်ရခြင်း တူညီကြသော်လည်း ဤအကြောင်းကြောင့် နတ်အတန်းအစား ကွဲပြားကြရပါ တကား။</p> <p>(ဂ) ဗြဟ္မာဘုံ၌ ဗြဟ္မာဖြစ်ရခြင်း တူညီကြသော်လည်း ဤအကြောင်းကြောင့် ဗြဟ္မာ အတန်းအစား ကွဲပြား ကြရပါတကားဟု ယထာဘူတ သဘာဝကျကျ မှန်ကန်သော အကြောင်း တရားများကို တွေးခေါ်လာနိုင်မည်၊ ဤကား ဟီနတိက်နှင့် အဓိပတိ ရော၍ ဟောခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို ပေါ်လွင်ထင်ရှားစေပါသည်။</p> <h3>၅-လောကုတ္တရာကုသိုလ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသခင်သည် ဘုံသုံးပါး၌ဖြစ်စေတတ်သော တေဘူမကကုသိုလ်တို့ကို ပြပြီးသည်နောက်၌ ဘုံသုံးပါးမှ လွှတ်မြောက်စေတတ်သော လောကုတ္တရာ ကုသိုလ်ကို ဟောတော်မူပြန်သည်၊ ထိုလောကုတ္တရာ ကုသိုလ်ကိုလည်း--<br> (၁) ပဌမဘုံ (သောတာပတ္တိမဂ်)<br> ၂) ဒုတိယဘုံ (သကဒါဂါမိမဂ်)<br> (၃) တတိယဘုံ (အနာဂါမိမဂ်)<br> (၄) စတုတ္ထဘုံ (အရဟတ္တမဂ်) ဟူ၍ ဆင့်ခွဲ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ထိုဘုံလေးဆင့်တို့တွင် တဆင့်တဆင့်၌ --</p> <p>(က) ဈာန (ခ) မဂ္ဂ (ဂ) သတိပဋ္ဌာန<br> (ဃ) သမ္မပ္ပဓာန (င) ဣဒ္ဓိပါဒ (စ) ဣန္ဒြိယ<br> (ဆ) ဗလ (ဇ) ဗောဇ္ဈင်္ဂ (ဈ) သစ္စ<br> (ည) သမထ (ဋ) ဓမ္မ (ဌ) ခန္ဓ<br> (ဍ) အာယတန (ဎ) ဓာတု (ဏ) အာဟာရ<br> (တ) ဖဿ (ထ) ဝေဒနာ (ဒ) သညာ<br> (ဓ) စေတနာ (န) စိတ္တ</p> <p>ဟူ၍ နည်းပေါင်း (၂ဝ) စီ ဟောကြားတော်မူပြန်သည်၊ ထို (၂၀)တို့တွင် တပါးတပါး၌--</p> <p>စတုက္ကနည်းအားဖြင့် ဈာန်လေးပါး</p> <p>ပဉ္စကနည်းအားဖြင့် ဈာန်ငါးပါးဟူ၍ (၉)ပါးစီ ခွဲခြား၍ ဟောတော်မူပြန်သည်။</p> <p>ထိုဈာန် (၉) မျိုးတို့တွင် တပါးတပါးစီ၌ ---<br> (၁) ပဋိပဒါလေးပါးသက်သက် ၄-ပါး<br> (၂) သုညတသက်သက် ၁-ပါး<br> (၃) သုညတနှင့် ပဋိပဒါရော၍ ၄-ပါး<br> (၄) အပ္ပဏိဟိတသက်သက် ၁-ပါး<br> (၅) အပ္ပဏိဟိတနှင့် ပဋိပဒါရော၍ ၄-ပါး<br> (၆) အဓိပတိနှင့် ပဋိပဒါရော၍ ၁၆-ပါးအားဖြင့် နည်းပေါင်း ၃၀-စီ ဟောတော်မူ ပြန်သည်။</p> <h3>အနိမိတ္တမဂ်ကို မဟောခြင်းအကြောင်း</h3> <p>[အနိစ္စာနုပဿနာသည် သင်္ခါရတရားတို့ကို မြဲ၏ဟူ၍ ယူသော နိစ္စနိမိတ်ကို ပယ်ဖျောက်သောကြောင့် အနိမိတ္တဝိပဿနာ မည်သည်ကား မှန်ပေသည်၊ သို့သော် ယင်း အနိမိတ္တဝိပဿနာ ကိုယ်တိုင်မှာမူကား သင်္ခါရ နယ်မှ မလွတ်သေး၍ သနိမိတ္တပင် ဖြစ်၍နေသည်၊ ယင်းသို့ဖြစ်သောကြောင့် အနိမိတ္တဝိပဿနာဖြင့် ရသော မဂ်ကို အနိမိတ္တမဂ်ဟု မုချအားဖြင့် မခေါ်နိုင်ပေ၊ ယင်းသို့မခေါ်နိုင်သောကြောင့် ဤအဘိဓမ္မာဒေသနာတော်၌ အနိမိတ္တမဂ်ကို ဟောတော်မမူ။</p> <p>မဂ်သည် ဝိပဿနာပွါးမှသာလျှင် ရနိုင်သည်၊ ဝိပဿနာပွါးလျှင်လည်း နိမိတ်အာရုံရှိရမည်သာ ဖြစ်သည်၊ နိမိတ်အာရုံမရှိလျှင် ဝိပဿနာမပွါးနိုင်ချေ၊ ဝိပဿနာမပါးလျှင်လည်း မဂ်မရနိုင်။</p> <p>စင်စစ်အားဖြင့် အနိမိတ္တဝိပဿနာဟု ခေါ်တွင်ရခြင်းမှာ နိမိတ်အာရုံ၌ မြဲသည်ဟူသော အမှတ်သညာ နိစ္စသညာကို ပယ်ဖျောက်သည့် လုပ်ငန်းစဉ် ဖြစ်သောကြောင့်သာ ဖြစ်သည် အနိမိတ္တမဂ်မှာ နောက်ဆုံး ရောက်ရှိသည့် အကျိုးကို ဝိပဿနာပွါးနည်း အကျင့်ဖြင့် တင်စား၍ ခေါ်ဝေါ်ခြင်းဖြစ်သည်၊ ထို့ကြောင့် တင်စား၍ ခေါ်ဝေါ်သောအားဖြင့် အနိမိတ္တဝိပဿနာကြောင့် ရရှိသောမဂ်ကို အနိမိတ္တမဂ်ဟု ခေါ်နိုင်ငြား သော်လည်း မုချအားဖြင့် အနိမိတ္တမဂ်ဟု မခေါ်နိုင်ပေ၊ ထိုကြောင့် မုချဒေသနာဖြစ်သော အဘိဓမ္မာ၌ အနိမိတ္တမဂ်ဟု ဟောတော်မမူ။</p> <p>သုတ္တန္တိကပရိယာယ်အားဖြင့်ကား အနတ္တာနုပဿနာဖြင့် ရသောမဂ်ကို သုညတမဂ်၊ `ဒုက္ခာနုပဿနာဖြင့် ရသောမဂ်ကို အပ္ပဏိဟိတမဂ်၊ အနိစ္စာနုပဿနာဖြင့် ရသောမဂ်ကို အနိမိတ္တ မဂ်ဟူ၍ ဟောကြားတော် မူခဲ့သည်။</p> <p>ပြဆိုခဲ့သော ဟောကြားပုံ အစီအစဉ်များသည် ပါဠိတော်မူအရသာဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>အဋ္ဌကထာအရနည်း-၄၀၀၀</h3> <p>အဋ္ဌကထာ၌ကား ဈာန်နှင့်မရောမူ၍ လောကုတ္တရာစိတ်၌ နည်းလေးထောင်ကို ရေတွက်၍ ပြတော်မူသည်။</p> <p>နည်းလေးထောင် ရေတွက်ပုံကား --</p> <p>သုညတသက်သက် ၁<br> အပ္ပဏိဟိတသက်သက် ၁ (၁+၁ = ၂)</p> <p>ပဋိပဒါလေးပါးနှင့်မြှောက် ၄ (၂x၄ = ၈)</p> <p>နှစ်ခုပေါင်း (၂+၈) = ၁၀</p> <p>ဈာန်စသောနည်း (၂၀) နှင့် မြှောက် (၂၀x၁၀) = ၂၀၀</p> <p>၎င်းကို အဓိပတိ ၄-ပါးနှင့်မြှောက် (၂၀၀x၄) = ၈၀၀</p> <p>နှစ်ခုပေါင်း (၈၀၀+၂၀၀) = ၁၀၀၀</p> <p>မဂ်လေးပါး နှင့်မြှောက် (၁၀၀၀x၄) = ၄၀၀၀</p> <p>ဤသို့ လောကုတ္တရာစိတ်၌ ဈာန်နှင့်မရောမူ၍ နည်းလေးထောင်ဖြစ်ပုံကို အဋ္ဌကထာဆရာ ပြတော်မူသည်၊ အဘိဓမ္မာသင်္ချာဝါရ သဘောကား ကျယ်ဝန်းလှပေသည်၊ ဉာဏ်ကျယ်သော် ကျယ်သည်နှင့်အမျှ သင်္ချာဝါရများ တိုးပွါးလာမည်သာဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>လောကုတ္တရာစိတ်၌ ဟောကြားပုံ ထူးခြားချက်များ</h3> <p>ပညိန္ဒြေ။ ။ လောကုတ္တရာ ပဌမဘုံအဆင့်၌၊ ဝါ-သောတာပတ္တိမဂ်စိတ်၌ ယှဉ်သော စေတသိက်တို့ကို လေ့လာ ကြည့်လျှင် ပဌမကာမာဝစရစိတ်၌ ဟောတော်မူခဲ့သော ဖဿပဉ္စမက စသော နည်းပေါင်း ၁၇-ခုပင် ဖြစ်သည် ကို တွေ့ရသည်၊ သို့သော် အပြားအားဖြင့် ဟောတော်မူသော ၅၆-ပါးသော တရားတို့တွင် ဣန္ဒြိယဘေဒနည်း၌ အနညာတညဿာမီတိန္ဒြေ တခု တိုးလာသည်ကိုတွေ့ရမည်၊ ဤသို့တွေ့ရသဖြင့် ဤအဆင့်၌ သံသရာဘဝ အဆက်ဆက်က တရံတခါမျှ မသိခဲ့ဘူးသေးသော တရားထူးကို သိရမည့် အဆင့်ပါတကားဟု ကြည်ညို စိတ်တွေ ယိုဖိတ်၍ ကျလာမည်။</p> <p>မဇ္ဈိမပဋိပဒါ။ ။ ထို့ပြင် မဂ္ဂဘေဒနည်း၌ သမ္မာဝါစာ, သမ္မာကမ္မန္တ, သမ္မာအာဇီဝ မဂ္ဂင်များ လည်းပါဝင်၍ မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး စုံလာသည်ကို တွေ့ရသည်၊ ဤသို့ တွေ့ရသဖြင့် လောကမှ ထွက်မြောက်ရေးလမ်းသည် လျော့လွန်းသော လမ်းလည်းမဟုတ်၊ တင်းလွန်းသော လမ်းလည်းမဟုတ်၊ ဤလမ်းနှစ်သွယ်မှ လွတ်အောင် သွားရမည့် အလွန်သိမ်မွေ့သောမဇ္ဈိမပဋိပဒါ လမ်းပါတကားဟု သိရှိလာသည်။</p> <p>အရေးအကြီးဆုံးပယ်အပ်သောတရား။ ။ ထို့ပြင် ဤလောကုတ္တရာပဌမဘုံအဆင့်၌ သောတာပတ္တိမဂ်စိတ်၌ ဖယ်ရှားရန် အခြား လောဘ, ဒေါသ, မာန စသော အကုသိုလ်တရား များစွာရှိပါလျက် ဒိဋ္ဌိဂတာနံ ပဟာနာယ= ဒိဋ္ဌိတရားတို့ကို ပယ်ရှားရန် ဟု ဒိဋ္ဌိစေတသိက်တခုတည်းကိုသာ ရှေ့တန်းတင်ပြထားသည်ကို တွေ့ရသည်၊ ဤသို့ တွေ့ရသဖြင့် လောကမှထွက်မြောက်ရေး လုပ်ငန်းတကာတို့တွင် ဒိဋ္ဌိဖြုတ်ရေးလုပ်ငန်းသည် အရေး အကြီးဆုံး လုပ်ငန်းဖြစ်သည်ကို သတိပြုလာမိသည်။</p> <p>ဒိဋ္ဌိဖြုတ်ရေး၌ ၆၂-ပါးသောဒိဋ္ဌိတို့တွင် အဘယ်ဒိဋ္ဌိကို ဖြုတ်ရမည်ဟု မဆိုသော်လည်း --</p> <p>(က) ကာမာဝစရသမ္မာဒိဋ္ဌိ<br> (ခ) ရူပါဝစရသမ္မာဒိဋ္ဌိ<br> (ဂ) အရူပါဝစရသမ္မာဒိဋ္ဌိ</p> <p>သုံးပါးတို့ကို အဆင့်ဆင့် ပြဆိုပြီးခဲ့သဖြင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ဖြုတ်ရမည်ဟု သိရမည်သာဖြစ်သည်၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဟူသည် အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်၌ အတ္တရှိ၏ဟု စွဲယူထားသောအယူပင်ဖြစ်သည်၊ ခန္ဓာကိုယ်၌ အတ္တရှိ၏ဟု စွဲယူထားသဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ပျက်စီးသွားသော် သေသွားသော် အတ္တ-မြဲ-မမြဲဟူသော သဿတ, ဥစ္ဆေဒအယူဝါဒများ ပေါက်ဖွားရပေသည်၊ သဿဥစ္ဆေဒ အယူဝါဒများ ဖြစ်ပွါးလာသော် ၆၂-ပါးသော ဒိဋ္ဌိတို့လည်း ပေါက်ပွါးလာမည်သာ ဖြစ်သည်။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ပြဆိုခဲ့ပြီးသည့်အတိုင်း ဖတ်ရှုမိသောအခါဝယ် ငါဘဝအဆက်ဆက်၌ ကောင်းစားရေး ငါဘဝအဆက်ဆက်၌ ချမ်းသာရေး ငါမြေလျှိုးမိုးပျံနိုင်ရေးစသော စွဲလမ်းမှုများဖြင့် လှူဒါန်းသည့် ဒါန, ကျင့်သုံးသော သီလ, ပွါးများသော သမထတို့ဖြင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ဖြုတ်နိုင်ရန်မှာ ဝေးသည်ထက် ဝေးနေ သည်ကို သတိသံဝေဂပွါးလာမည်ဖြစ်သည်။</p> <p>(က) သမ္မာသင်္ကပ္ပ။ ။ ဤသို့ သတိသံဝေဂ ရလာသော် သက္ကာယဒိဋ္ဌိပြုတ်ရေးသည် တိမ်သလိုလိုနှင့်နက်, လွယ်မလိုလိုနှင့်ခက်နေသည်၊ ဤသက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဖြုတ်ရေး၌ ခက်နေသော် အတ္တကိလမထတို့ ဝင်လာမည်၊ လွယ်သည်ထင်နေလျှင် ကာမသုခလ္လိကာနုယောဂတို့ ဝင်လာမည်၊ ဤမျှ သိမ်မွေ့လှသောလမ်း၌ အကြံ ကောင်းတော့တချက် ဉာဏ်ကောင်းတော့ တသက်ဆိုသကဲ့သို့ အကြံကောင်းရန် အရေးကြီးလှသည့် အတိုင်း သမ္မာသင်္ကပ္ပက ကောင်းစွာကြံစည်လေတော့သည်။</p> <p>(ခ) သမ္မာဒိဋ္ဌိ။ ။ငါကောင်းစားရေး- ငါချမ်းသာရေး၌ ငါဆိုသည်ကား တင်စား၍ခေါ် ဝေါ်အပ်သည့် ဤ ခန္ဓာကိုယ်ပင်ဖြစ်သည်၊ ယင်းခန္ဓာကိုယ်ကို ချမ်းသာစေရန် ကြိုးစား၍ ရနိုင် မရနိုင် စဉ်းစားရန် လိုလာပေသည်၊ ခန္ဓာကိုယ်၏သဘောကို သူ့သဘာဝ အတိုင်းမြင်အောင် ဉာဏ်ဖြင့် စစ်ဆေးရန် လိုလာသည့်အတိုင်း သမ္မာဒိဋ္ဌိက ကောင်းစွာစိစစ်လေတော့သည်။</p> <p>(ဂ) သမ္မာဝါယာမ။ ။ ယင်းသို့ စစ်ဆေးသောအခါ ခန္ဓာကိုယ်၏ ပင်ကိုယ်ပကတိသဘောကို တရံတခါမျှ မစစ်ဆေးခဲ့ဘူး၍ ပညတ်မဘက် ပရမတ္ထခန္ဓာသက်သက်ပေါ်သို့ ဉာဏ်သက်ရောက်ရန် မှန်ကန်သော ကြိုးစားမှုလည်း လိုလာပေသည်၊ ဤကိစ္စမှာ သမ္မာဝါယာမ၏ အရာသာဖြစ်လေသည်။</p> <p>(ဃ) သမ္မာသတိ။ ။ ပညတ်မဘက် ပရမတ္ထခန္ဓာ သက်သက်ပေါ်သို့ ဉာဏ်သက်ရောက်အောင် ကြိုးစားသော အခါ နက်နဲခက်ခဲနေသဖြင့် ကြိုးစားမှုလွန်နေသော် တင်းလွန်းသောလမ်း, ကြိုးစားမှု လျော့နေသော် လျော့လွန်းသော လမ်းတခုခုသို့ ဝိပဿနာဉာဏ် ရောက်နေတတ်သည်၊ ယင်းလမ်းနှစ်သွယ်မှ လွတ် မလွတ် စောင့်ကြည့်ရန် သတိရှိရန်လည်း အရေးကြီးလာသည်၊ ဤသို့ မမေ့လျော့စေရန် သမ္မာသတိက ဆောင်ရွက် လေတော့သည်။</p> <p>(င) သမ္မာသမာဓိ။ ။ပညတ်မဖက် ပရမတ္ထခန္ဓာ သက်သက်ပေါ်သို့ ဉာဏ်ရောက်မရောက် သတိထား နေသောအခါ ဝိပဿနာဉာဏ်သည် မရင့်ကျက်သေးမီ ထွက်လိုက်ဝင်လိုက် ပြေးသွားနေသည်၊ ဆင်ခြင်ဖန် များသော် တည်ငြိမ်၍လာမည်ဖြစ်သည်၊ ဤကိစ္စ မှာမူ သမ္မာသမာဓိ၏ ဆောင်ရွက်ချက်ဖြစ်သည်။</p> <h3>မဂ်ဉာဏ် ပေါ်ပေါက်လာပုံ</h3> <p>ဤသို့တည်ငြိမ်စွာရှုနိုင်သောဉာဏ်ဖြင့် ရှုဆင်ခြင်သောအခါ ခန္ဓာကိုယ်၏ သဘာဝကား ငါ သူတပါး ယောက်ျား မိန်းမစသော သမ္မုတိပညတ်တွေမရှိ၊ ဖြစ်ပြီး၍ ပျက်နေသော ရုပ်နာမ် နှစ်ခုသာ ရှိပါတကားဟု တွေ့မြင် လာမည်၊ ယင်း ရုပ်နာမ်နှစ်ခုကို ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့် စိုက်၍ကြည့်နေသော် ခဏလေးမျှ ရပ်တည်၍မနေ၊ တခုပြီးတခု ဖြစ်ပျက်နေသည်ကိုသာ တွေ့ရမည်၊ ဤသို့တွေ့ မြင်လာသော် ဤခန္ဓာကိုယ်၌ တွယ်တာစရာ ခင်မင်စရာ အနှစ်သာရတခုမျှ မရှိလေစွတကားဟု သုညအားဖြင့် ထင်လာမည်၊ အနတ္တထင်လာမည်။</p> <p>ဤသို့ ဝိပဿနာသမ္မာဒိဋ္ဌိဖြင့် ရှုဆင်ခြင်ဖန်များလတ်သော် ဤခန္ဓာကိုယ်ကို ချမ်းသာစေရန် မည်သို့သော တန်ခိုးရှင်မှ မစွမ်းနိုင်လေစွတကား၊ ခန္ဓာကိုယ်၏ ပင်ကိုယ်သဘောကား ဆင်းရဲတုံး သက်သက်သာ ဖြစ်ချေ၏ တကား၊ ခန္ဓာကိုယ်ကောင်းစားရေး ခန္ဓာကိုယ်ချမ်းသာရေးအတွက် ကြိုးစားမှုတို့သည် မှားလေစွတကား၊ မိုက်လေစ္စတကားဟု တဝင်းဝင်း တလက်လက် လျှပ်စီး လက်သကဲ့သို့ သမ္မာဒိဋ္ဌိမဂ်ဉာဏ်ပေါ်လာမည်၊ ထိုအခါ ခန္ဓာကိုယ်၌ တွယ်တာမှု ပဌမအကြိမ် ပြုတ်သွားလေသည်။</p> <p>ဤသို့ ခန္ဓာကိုယ်၌ တွယ်တာမူပဌမအကြိမ် ပြုတ်သွားသည်ကိုပင် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပြုတ်သည်ဟု ခေါ်ရလေသည်၊ အမှန်အားဖြင့် ဒိဋ္ဌိစေတသိက်တခုသာ ပြုတ်သည်မဟုတ်ပါ၊ အပါယ်သို့ ကျစေနိုင်သော အကုသိုလ်တရား အားလုံးပင် ပြုတ်သွားကြပါသည်။</p> <p>ဤကား ဒိဋ္ဌိဂတာနံ ပဟာနာယ = ဒိဋ္ဌိတရားတို့ကို ဖယ်ရှားရန် ဟု ရှေ့တန်းတင်ပြထားသော ဓမ္မသင်္ဂဏီ ပါဠိတော်ကို နိဒါန်းပျိုးခြင်းမျှသာ ဖြစ်ပါသည်၊ အမှန်အားဖြင့် ဒိဋ္ဌိပြုတ်ရေးတရားတော်ကား နိကာယ်ငါးသွယ် သုတ်ငယ်များစွာတို့ဖြင့် ဖွင့်ပြရမည့် တရားတော် ဖြစ်ပါသတည်း။</p> <p>ဒုတိယဘုံအဆင့်၌၊ ဝါ-သကဒါဂါမိမဂ်၌ ကာမရာဂဗျာပါဒါနံ တနုဘာဝါယ=ကာမရာဂနှင့် ဒေါသခေါင်းပါးရန်ဟု ရှေ့တန်းတင်ထားပေသည်၊ အမှန်အားဖြင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့် ရှုဆင်ခြင်၍ ဒုတိယအကြိမ် မဂ်ဉာဏ်ပေါ် လာသောအခါ ကြွင်းကျန်သော ကိလေသာအားလုံးပင် ခေါင်းပါး သွားလေသည်၊ ထကြွမှု နည်းသွားလေသည်။</p> <p>တတိယဘုံအဆင့်၌လည်း၊ ဝါ- အနာဂါမိမဂ်၌လည်း ကာမရာဂဗျာပါဒါနံ အနဝသေသပဟာနာယ = ကာမရာဂ နှင့် ဒေါသတို့ကို အကြွင်းမဲ့ ဖယ်ရှားရန်ဟု ရှေ့တန်းတင်ထားပြန်သည်၊ အမှန်အားဖြင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့် ရှုဆင်ခြင်၍ တတိယအကြိမ် မဂ်ဉာဏ်ဖြစ်ပေါ်လာသောအခါ ကာမဘုံ၌ ဖြစ်စေတတ်သော လောဘ မာန စသော ကိလေသာအားလုံးပင် အကြွင်းမဲ့ ပြုတ်သွားကြသည်။</p> <p>စတုတ္ထဘုံအဆင့်၌ကား၊ ဝါ—အရဟတ္တမဂ်၌ကား မဂ်ဉာဏ်သုံးကြိမ် တန်းခိုးဖြင့် မသေသေးပဲ ကြွင်းကျန် နေသော ရူပရာဂ အရူပရာဂ, မာန, ဥဒ္ဓစ္စ အဝိဇ္ဇာ တည်းဟူသော ကိလေသာ အားလုံးပင် အကြွင်းမဲ့ ပြုတ်ကြလေသည်။</p> <p>ခန္ဓာကိုယ်၌ တွယ်တာမှု ကိလေသာ အမြစ်ပြတ်သော် ဤခန္ဓာသည်လည်း လောင်စာမရှိသော ဆီမီးကဲ့သို့ နောင်တဖန် ဖြစ်ပေါ်မှု မရှိ၊ ငြိမ်းလေတော့သည်။</p> <p>(က) ခန္ဓာကိုယ်သည် ဒုက္ခသစ္စာ၊<br> (ခ) တွယ်တာမှု (အမြစ်)သည် သမုဒယသစ္စာ၊<br> (ဂ) ခန္ဓာကိုယ်၌ တွယ်တာမှုကို ကင်းစေတတ်သော မဂ်ဉာဏ်လေးပါးသည် မဂ္ဂသစ္စာ၊<br> (ဃ) ခန္ဓာချုပ်ငြိမ်းမှုသည် နိရောဓသစ္စာ၊<br> ဤသို့ မဂ်ဉာဏ်လေးကြိမ်၌ သစ္စာလေးပါး လေးကြိမ်ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ကာမာဝစရစိတ်, ရူပါဝစရစိတ်တို့၌ စစ်ဆင်ရေးဥပမာတို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်၍ ပြသကဲ့သို့ ဤနေရာ၌လည်း စစ်ဆင်ရေးဥပမာတို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်၍ ပြနေပြန်သော် ကာမာဝစရစိတ်ကို ပြသကဲ့သို့ အဘိဓမ္မသုတေသီ ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ စိတ်နှလုံးကို ရွှင်ပြုံးနှစ်သိမ့်စေနိုင်တော့မည် မဟုတ်ပါ။</p> <p>လောကမှ ထွက်မြောက်ရေး လောကုတ္တရာစိတ်ကို ပြနေသောအခါ၌ အဘိဓမ္မသုတေသီပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ စိတ်နှလုံးသည် အလွန်ရင့်ကျက်ခြင်းသို့ ရောက်နေပြီးဖြစ်၍ ငြီးငွေ့ဖွယ်ရာသာ ဖြစ်နေပေလိမ့်မည်။</p> <p>ဤမျှဖြင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် အဘိဓမ္မာဒေသနာ၏ စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ကုသလတိက် ကုသလာ ဓမ္မာ ပုဒ်၌ ဟောကြားတော်မူပုံ အစီအစဉ်နှင့်တကွ ဟောကြားပုံ အချက်အလက်တို့ကို ပြဆိုသော အခန်းသည် ပြီးပါပြီ။</p> <p>ဤကုသလာ ဓမ္မာပုဒ်၌ ပြဆိုခဲ့ပြီးသောနည်းကို မှီး၍ ကြွင်းကျန်သော အကုသလာ ဓမ္မာ အဗျာကတာ ဓမ္မာပုဒ်တို့ကိုလည်း လေ့လာနိုင်ပေသည်။</p> <h3>၂-ရူပကဏ္ဍ</h3> <p>ကုသလာ ဓမ္မာ, အကုသလာ ဓမ္မာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ ဟူသော ခေါင်းစဉ် (မာတိကာ)အရ ကုသိုလ်စိတ် စေတသိက်တရား၊ အကုသိုလ်စိတ်, စေတသိက်တရား၊ အဗျာကတစိတ် စေတသိက် တရားတို့ကို စိတ္တုပ္ပါဒ ကဏ္ဍဖြင့် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ ပြတော်မူ၏။</p> <p>ယင်းသို့ ပြဆိုရာ၌ အဗျာကတာ ဓမ္မာ-ဟူသော ပုဒ်အရ ဝိပါက်, ကြိယာ, ရုပ်, နိဗ္ဗာန် အဗျာကတတရား လေးပါးတို့တွင် ဝိပါက်, ကြိယာ, အဗျာကတကရားတို့ကိုသာ စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍဖြင့် ပြဆိုရသေးသည်၊ ရုပ်, နိဗ္ဗာန် အဗျာကတတရားတို့ကို မပြဆိုရသေးပေ၊ ယင်းသို့ မပြဆိုရသေးသော ရုပ် နိဗ္ဗာန်တို့တွင်လည်း ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ ပြရန် အမျိုး အကွဲအပြားမရှိသော နိဗ္ဗာန်တရားကို ချန်ထားကာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ ပြရန် အမျိုး အကွဲအပြား ရှိသော ရုပ်တရားတို့ကို ပြတော်မူလိုသဖြင့် မြတ်စွာဘုရားသည် ရူပကဏ္ဍကို ဆက်လက်၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ယင်းရူပကဏ္ဍ၌ ရုပ်တို့ကို--</p> <p>(က) တမျိုးတည်းသာ ပြသော(ဧကက)နည်း<br> (ခ) နှစ်မျိုးခွဲပြသော(ဒုက)နည်း<br> (ဂ) သုံးမျိုးခွဲပြသော(တိက)နည်း<br> (ဃ) လေးမျိုးခွဲပြသော(စတုက္က)နည်း<br> (င) ငါးမျိုးခွဲပြသော(ပဉ္စက)နည်း<br> (စ) ခြောက်မျိုးခွဲပြသော(ဆက္က)နည်း<br> (ဆ) ခုနစ်မျိုးခွဲပြသော(သတ္တက)နည်း<br> (ဇ) ရှစ်မျိုးခွဲပြသော(အဋ္ဌက)နည်း<br> (စျ) ကိုးမျိုးခွဲပြသော(နဝက)နည်း<br> (ည) ဆယ်မျိုးခွဲပြသော(ဒသက) နည်း<br> (ဋ) တဆယ့်တစ်မျိုး ခွဲပြသော ( ဧကာဒသက)နည်း<br> အားဖြင့် ၁၁ - နည်း ခွဲခြမ်းစိတ် ဖြာ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဧကကနည်း။ ။ ယင်း(၁၁)နည်းတို့တွင် တမျိုးတည်းသာ ပြသော (ဧကက)နည်း၌ ရုပ်အားလုံးသည် ဟိတ်မမည်(သဗ္ဗံ ရူပံ န ဟေတု) စသောအားဖြင့် ရုပ်(ရူပ)၏ အဓိပ္ပါယ်ကို လေးဆယ့်သုံးပါးသော အမည် ပရိယာယ် စကားလှယ်တို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်၍ ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <p>ယင်းအမည် ပရိယာယ်တို့ကို တခုစီ လေ့လာစိစစ်ကြည့်လျှင် ရုပ်တရားတို့၏ သဘာဝအခြေအနေ စွမ်းဆောင်မှုသတ္တိ စသည်တို့နှင့် ပတ်သက်၍ မရှင်းမလင်းဖြစ်နေသော လေးဆယ့်သုံးပါး ပြဿနာတို့ကို ဖြေရှင်းထားပါတကားဟု သဗ္ဗညုတဉာဏ်စွမ်းကို မြှော်မှန်း၍ သိရှိနိုင်ပေသည်။</p> <p>ယင်းလေးဆယ့်သုံးပါးသော ပြဿနာတို့တွင် ထင်ရှားသော ပြဿနာအချို့ကို ပြပါအံ့။</p> <p>(က) ရုပ်တရားသည် ကောင်းမှု မကောင်းမှုတရားတို့၏ အခြေခံအကြောင်းရင်း (ဟိတ်) တရား မည်သင့် မမည်သင့်ဟူသော ပြဿနာရှိနေသည်၊ ယင်းပြဿနာကို မြတ်စွာဘုရားက ရုပ်အားလုံးသည် ဟိတ်မမည်သင့် (သဗ္ဗံ ရူပံ န ဟေတု)ဟု ပြတ်သားစွာ ဖြေပြတော်မူသည်။</p> <p>(ခ) ရုပ်တရားသည် ကောင်းမှု မကောင်းမှုတရားတို့၏ အခြေခံအကြောင်းရင်း (ဟိတ်) မမည်နိုင်သော်လည်း အကြောင်းတရားတို့နှင့်ကင်း၍ မဖြစ်နိုင်သောကြောင့် အခြေခံအကြောင်းရင်း (ဟိတ်)ရှိသော တရားဖြစ်သင့် ပေသည်ဟူသော ပြဿနာ ရှိလာပြန်သည်၊ ယင်းပြဿနာကို မြတ်စွာဘုရားက ရုပ်အားလုံးသည် အခြေခံ အကြောင်းရင်း( ဟိတ် )လည်း မရှိ (သဗ္ဗံ ရူပံ အဟေတုကံ)ဟု ပြတ်သားစွာပင် ဖြေပြတော်မူသည်။</p> <p>(ဂ) ရုပ်တရားသည်(ဟိတ်)လည်း မမည်၊ (ဟိတ်)လည်း မရှိခဲ့သော် အကြောင်းနှင့်ကင်း၍ ဖြစ်သောတရား ဖြစ်လေသလောဟု ပြဿနာရှိလာပြန်သည်၊ ယင်းပြဿနာကို မြတ်စွာဘုရားက ရုပ်အားလုံးသည် အကြောင်း တရားတို့ကြောင့်ပင် ဖြစ်၏(သဗ္ဗံ ရူပံ သပစ္စယံ) ဟု ပြတ်သားစွာပင် ဖြေပြတော်မူသည်။</p> <p>ဤနေရာ၌ (ဟေတု)အကြောင်းနှင့် (ပစ္စယ)အကြောင်းကို ခွဲခြားသင့်ပေသည်၊ (ဟေတု) အကြောင်းကား လောဘ, ဒေါသ စသော ဟိတ်(၆)ပါးဖြစ်သည်၊ (ပစ္စယ)အကြောင်းကား ကံ, စိတ်, ဥတု အာဟာရဖြစ်သည်၊ ရုပ်တရားသည် လောဘ, ဒေါသ စသော (ဟေတု) အကြောင်းကြောင့် မဖြစ်သော်လည်း ကံ, စိတ်, ဥတု အာဟာရ ဟူသော(ပစ္စယ)အကြောင်းကြောင့်ကား ဖြစ်ပေသည်ဟု ယူဆရမည်။</p> <p>(ဃ) ထို့ပြင် ရုပ်တရားသည် ပရမတ္ထတရားပင် ဖြစ်သောကြောင့် သဘာဝသက်သက်မျှသာ ဖြစ်သည်၊ ရုပ်တရားသည် သဘာဝတရား သက်သက်ဖြစ်ခဲ့သော် မြင်နိုင် တွေ့ထိနိုင်သော တရားမျိုးမဟုတ်မူ၍ နာမ်တရားကဲ့သို့ မနောဝိညာဏ်ဖြင့်သာ သိကောင်းသောတရား ဖြစ်လေသလော ဟု ပြဿနာ ရှိနေပြန်သည်၊ ယင်းပြဿနာကို မြတ်စွာဘုရားက ရုပ်တရားသည် မနောဝိညာဏ်ဖြင့်သာ သိကောင်းသော တရားမဟုတ်၊ မြင်နိုင် ကြားနိုင် နံနိုင် တွေ့ထိနိုင်သောတရားဖြစ်၏ (ဆဟိ ဝိညာဏေဟိ ဝိညေယျံ)ဟု ဖြေပြတော်မူသည်။</p> <p>ဒုကနည်း။ ။ နှစ်မျိုးခွဲပြသော(ဒုက) နည်း၌လည်း——<br> (၁) မှီ၍သာဖြစ်သော(ဥပါဒါရုပ်)<br> (၂) မမှီမူ၍ဖြစ်သော(နော ဥပါဒါရုပ်)စသောအားဖြင့်—</p> <p>(က) ပကိဏ္ဏကဒုက် ၁၄-ပါး<br> (ခ) ဝတ္ထုဒုက် ၂၅-ပါး<br> (ဂ) အာရမ္မဏဒုက် ၂၅-ပါး<br> (ဃ) အာယတနဒုက် ၁၀-ပါး<br> (င) ဓာတုဒုက် ၁၀-ပါး<br> (စ) ဣန္ဒြိယဒုက် ၈-ပါး<br> (ဆ) သုခုမရူပဒုက် ၁၂-ပါး</p> <p>ပေါင်း ၁၀၄-ပါးသော ဒုက်တို့ကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>တိကနည်း။ ။ သုံးမျိုးခွဲပြသော(တိက)နည်း၌လည်း--<br> (၁) ကိုယ်တွင်းသန္တာန်၌လည်းဖြစ် မှီ၍လည်းဖြစ်သော(အဇ္ဈတ္တိက ဥပါဒါရုပ်)<br> (၂) ကိုယ်ပသန္တာန်၌လည်းဖြစ်၊ မှီ၍လည်းဖြစ်သော(ဗာဟိရ ဥပါဒါရုပ်)</p> <p>(၃) ကိုယ်ပသန္တာန်၌သာဖြစ်၍ မှီ၍ကား မဖြစ်သော (ဗာဟိရ နော ဥပါဒါရုပ်) စသော အားဖြင့်---</p> <p>(က) ပကိဏ္ဏကဒုက် ၁၃-ပါး<br> (ခ) ဝတ္ထုဒုက် ၂၅-ပါး<br> (ဂ) အာရမ္မဏဒုက် ၂၅-ပါး<br> (ဃ) အာယတနဒုက် ၁၀-ပါး<br> (င) ဓာတုဒုက် ၁၀-ပါး<br> (စ) ဣန္ဒြိယဒုက် ၈-ပါး<br> (ဆ) သုခုမရူပဒုက် ၁၂ ပါး</p> <p>ပေါင်း ၁၀၃-ပါးသော ဒုက်တို့ကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>စတုက္ကနည်း။ ။လေးမျိုးခွဲပြသော(စတုက္က)နည်း၌လည်း --<br> (၁) ကံကြောင့်လည်းဖြစ် မှီ၍လည်းဖြစ်သော(ဥပါဒိဏ္ဏ ဥပါဒါရုပ်)<br> (၂) ကံကြောင့်ကား မဖြစ် မှီ၍သာဖြစ်သော(အနုပါဒိဏ္ဏ ဥပါဒါရုပ်)<br> (၃) ကံကြောင့်သာဖြစ်၍ မှီ၍ကားမဖြစ်သော(ဥပါဒိဏ္ဏ နော ဥပါဒါရုပ်)<br> (၄) ကံကြောင့်လည်း မဖြစ် မှီ၍လည်း မဖြစ်သော(အနုပါဒိဏ္ဏ နော ဥပါဒါရုပ်)<br> စသောအားဖြင့် ၂၂-ပါးသော (စတုက္က)တို့ကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ပဉ္စက ဆက္က သတ္တက, အဋ္ဌက, နဝက ဒသက, ဧကာဒသက နည်းတို့၌ကား အပြားမရှိ၊ တမျိုးစီသာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဤသို့ ဧကကနည်း, ဒုကနည်း စသည်တို့ဖြင့် ရူပကဏ္ဍ၌ ဟောတော်မူသော များပြားလှစွာသောရုပ်တို့ကို သဘောတူရာပေါင်း၍ ရေတွက်သော် ၂၇-ပါးမျှသာ ရှိပေသည်။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ဟဒယဝတ္ထုရုပ်မပါခြင်း အကြောင်းကို သိလိုပါက မူလဋီကာ စာမျက်နှာ ၁၅၉, အနုဋီကာ စာမျက်နှာ ၁၄၇-နှင့် ၁၇၂-တို့၌ လေ့လာသင့်ပေသည်၊ ယင်းမူလဋီကာ အနုဋီကာကျမ်းများကို အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် လေ့လာပါက ဟဒယဝတ္ထုရုပ်၏ သဘောကိုလည်း သိရှိလာမည်၊ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ တိုက်ရိုက် မပါရှိခြင်းအကြောင်းကိုလည်း သဘောပေါက်လာမည်ဖြစ်ပါသတည်း။</p> <h3>၃-နိက္ခေပ ကဏ္ဍ</h3> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၏ခေါင်းစဉ် (မာတိကာ)ကား တိက် ၂၂-တိုက်နှင့် ဒုက် ၁၄၂-ဒုက် ဖြစ်သည်၊ ယင်းတိက်, ဒုက်တို့တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ရူပကဏ္ဍတို့ဖြင့် ကုသလတိက် တတိက်ကိုသာ အကျယ် အားဖြင့် ပြတော်မူရသေးသည်၊ ကြွင်းသော တိက်, ဒုက်တို့ကို ပြတော်မမူရသေးချေ၊ ယင်းသို့ပင် ပြတော် မမူရသေးသော်လည်း အကျယ်အားဖြင့် ပြလိုသော် ကုသလတိက်ကဲ့သို့ စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ရူပကဏ္ဍတို့ဖြင့် ပြရမည်ပင်ဖြစ်သည်၊ ယင်းသို့ အကျယ်အားဖြင့် ပြရမည့် (ဝိတ္ထာရဒေသနာ)နည်းကို ပယ်စွန့်၍ မကျဉ်းမကျယ် နည်းအားဖြင့် တိက်, ဒုက်တို့ကို ဖွင့်ပြတော်မူလိုသောကြောင့် မြတ်စွာဘုရားသည် နိက္ခေပကဏ္ဍကို ဆက်လက်၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>နိက္ခေပကဏ္ဍ ဟူသည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ရူပကဏ္ဍတို့ကဲ့သို့ ကုသလတိက် တတိက်ကိုသာ ဟောတော်မူသော ကဏ္ဍမဟုတ်၊ ကုသလတိက်နှင့်တကွ တိက် ဒုက်အားလုံးကို ပြည့်ပြည့်စုံစုံ ဖွင့်ပြသော ကဏ္ဍဖြစ်သည်၊ ယင်းသို့ တိက်, ဒုက် အလုံးစုံကို ဖွင့်ပြသောကဏ္ဍ၌ ဟောကြားပုံ ဟောကြားနည်း အချက်အလက်များသည် တိက် အမျိုးမျိုးသို့ လိုက်၍၎င်း ဒုက်အမျိုးမျိုးသို့ လိုက်၍၎င်း ကွာခြားချက်ရှိသည်ကား မှန်ပေသည်၊ သို့သော် ယေဘုယျနည်းအားဖြင့် နိက္ခေပကဏ္ဍသည် တိက်, ဒုက် အလုံးစုံကို --</p> <p>(က) အရင်းအမြစ် (မူလ) အားဖြင့်၎င်း<br> (ခ) အစုအပေါင်း (ခန္ဓာ) အားဖြင့်၎င်း<br> (ဂ) ထွက်ဝင်ရာတံခါး (ဒွါရ) အားဖြင့်၎င်း<br> (ဃ) ဖြစ်ပေါ်ရာဌာန (ဘုံ) အားဖြင့်၎င်း<br> (င) အနက်သဘော (အတ္ထ) အားဖြင့်၎င်း<br> (စ) တရားကိုယ် (ဓမ္မ) အားဖြင့်၎င်း<br> (ဆ) အမည်(နာမ)အားဖြင့်၎င်း<br> (ဇ) အနက်ကို ဖော်ပြတတ်သော (လိင်)အားဖြင့်၎င်း<br> အကျဉ်းချုံး၍ ပြသောကဏ္ဍ ဟု ဆိုနိုင်ပေသည်၊</p> <p>ယင်းရှစ်ချက်တို့တွင် မူလ, ခန္ဓ, ဒွါရ ဘူမိ ဟူသော အချက်အလက်တို့သည် တိက်, ဒုက်အားလုံးတို့နှင့် မသက်ဆိုင်သော်လည်း အတ္ထ ဓမ္မ နာမ လိင်္ဂ ဟူသော အချက်အလက်တို့သည်ကား တိက်, ဒုက် အားလုံးတို့နှင့် သက်ဆိုင်သည်။</p> <p>မူလ, ခန္ဓ, ဒွါရ, ဘူမိဟူသော အချက်အလက်တို့ကိုလည်း ကုသလတိက်နှင့် ဝေဒနာတိုက်ကို လေလာရုံမျှနှင့်ပင် တွေ့နိုင်ပေသည်။</p> <h3>နိက္ခေပကဏ္ဍ ကုသလတိက်</h3> <h3>မူလအားဖြင့် အကျဉ်းချုံး၍ ပြတော်မူပုံ</h3> <p>(က) မြတ်စွာဘုရားသည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍဖြင့် ကုသလတိက်(ကုသလာ ဓမ္မာ) အရကို အလွန် ကျယ်ဝန်းစွာ ဟောတော်မူခဲ့သော်လည်း နိက္ခေပကဏ္ဍ၌ ကုသလာ ဓမ္မာ အရ ကုသိုလ်တရား ဟူသည် အလောဘ, အဒေါသ, အမောဟ ဖြစ်ပေသတည်းဟု အရင်းအမြစ် (မူလ) အားဖြင့် အကျဉ်းချုံး၍ ပြတော်မူသည်။</p> <p>ဤပဌမနည်းကို လေ့လာကြည့်သော် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍနည်းအရ ပြဆိုခဲ့သော ကုသိုလ်တရား အားလုံးသည် ဤရေသောက်မြစ် (မူလ)တရားသုံးပါးမှ ပေါက်ဖွားရပါတကား ဟု သဘောပေါက်လာသည်၊ ထို့ပြင် ကုသိုလ် တရားဟူသည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍနည်းအရ မည်မျှအမျိုးအစားကွဲ၍ မည်မျှ များပြားစေကာမူ လောဘကိုသတ် ဒေါသကိုသတ် မောဟကိုသတ်သော တရားပါတကား ဟု လုပ်ငန်းစဉ်ကိုလည်း မြင်လာနိုင်သည်၊ ထို့ပြင် ကုသိုလ်တရားဟူသည် အကျယ်ချဲ့လိုက်သော် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ ပြဆိုခဲ့သော နည်းမျှကျယ်ဝန်းသော်လည်း အကျဉ်းချုံးလိုက်သော် ဤမူလ တရားသုံးပါးသာ ရှိပါတကားဟု အကျယ်ချဲ့နည်း အကျယ်ချုံးနည်းတို့ကိုလည်း သိနိုင်ပေသည်။</p> <h3>ခန္ဓာအားဖြင့် အကျဉ်းချုံး၍ ပြတော်မူပုံ</h3> <p>(ခ) မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုမှတဆင့်တက်၍ ကုသလာ ဓမ္မာ အရ ကုသိုလ်တရားဟူသည် ထိုမူလတရား သုံးပါးနှင့် အတူတကွဖြစ်ပေါ်ရသော ခံစားမှုအစု မှတ်သားမှုအစု စီမံပြုပြင်မှုအစု သိမှုအစုဟူ၍ နာမ်ခန္ဓာ လေးပါးဖြစ်သည်ဟု သတ္တဝါတို့ကိုယ်တိုင် သိမြင်နိုင်သော ပရမတ္ထ အဖွဲ့အစည်း (ခန္ဓာ) သဘောအားဖြင့် တဖန် ပြတော်မူသည်။</p> <p>ဤ ဒုတိယနည်းကို လေ့လာကြည့်ရှုလျှင် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ ဟောတော်မူခဲ့သော ကုသလာ ဓမ္မာ အရ ကုသိုလ်စိတ် ၂၁-ခု၊ စေတသိက် ၃၈-ခုတို့ အားလုံးပါဝင်နေသည်ကို တွေ့မြင်နိုင်သည်။</p> <p>(က) သိမှုကုသိုလ်စိတ် ၂၁-ခုသည် (ဝိညာဏက္ခန္ဓာ)<br> (ခ) ခံစားမှု (ဝေဒနာ) စေတသိက်သည် (ဝေဒနာက္ခန္ဓာ)<br> (ဂ) မှတ်သားမှု (သညာ) စေတသိက်သည် (သညာက္ခန္ဓာ)<br> (ဃ) ကြွင်းသော စီမံပြုပြင်မှုစေတသိက် ၃၆-ပါးသည် (သင်္ခါရက္ခန္ဓာ)</p> <p>ဤသို့ တွေ့မြင်ရသဖြင့် ဤဒုတိယ အကျဉ်းချုံးနည်းသည် ပဌမနည်းကဲ့သို့ အမြစ်ကိုသာ ကိုင်ပြသောနည်းမျိုး မဟုတ်၊ အမြစ်နှင့်တကွ သစ်ပင်တပင်လုံးကို ကိုင်ပြသော နည်းပါတကားဟု ဒေသနာဉာဏ်တော်၏ ဆန်းကြယ်ပုံကိုလည်း မှန်းဆ၍ ကြည်ညိုနိုင်သည်။</p> <h3>ဒွါရအားဖြင့် အကျဉ်းချုံး၍ ပြတော်မူပုံ</h3> <p>(ဂ) မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုမှတဆင့်တက်၍ ကုသလာ ဓမ္မာ အရ ကုသိုလ်တရားဟူသည် ထိုမူလသုံးပါးကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ရသော ကိုယ်ဖြင့်ပြုလုပ်မှု နှုတ်ဖြင့်ပြောဆိုမှု စိတ်ဖြင့်ကြံစည်မှု ကံသုံးပါးဖြစ်ကြောင်းကို ကုသိုလ်၏ ထွက်ဝင်ရာ တံခါး ဒွါရ (ကာယဒွါရ ဝစီဒါ, မနောဒွါရ) အားဖြင့် အကျဉ်းချုံး၍ ပြတော်မူပြန်သည်။</p> <p>ဤတတိယနည်းကို လေ့လာကြည့်ရှုလျှင် ကုသလာ ဓမ္မာ အရ ကုသိုလ်တရားဟူသည် ကိုယ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ပြုလုပ်မှု နှုတ်ဖြင့် ကောင်းစွာပြောဆိုမှု စိတ်ဖြင့် ကောင်းစွာကြံစည်မှုပင် ဖြစ်သည်ကို တွေ့မြင်နိုင်သည်၊ ဤသို့တွေ့မြင်ရသဖြင့် အဘိဓမ္မာဟူသည် ငါတို့ကိုယ်တိုင် သိမြင်နိုင်သော တရားပါတကား၊ ငါတို့ နေ့စဉ် ပြုလုပ်ပြောဆိုကြံစည်နိုင်သော တရားပါတကားဟု ကွက်ကွက် ကွင်းကွင်း သဘောပေါက်လာမည်၊ ကုသလာ ဓမ္မာ အရ ကုသိုလ်တရားဟူသည် ပိဋကတ်သုံးပုံ စာအုပ်ကြီးတွေ၌ မှတ်တမ်းတင်ရုံမျှသာ ဖြစ်ပါတကား၊ ငါတို့ကိုယ်နှုတ်စိတ်တို့၌သာ ရှိနေပါတကား၊ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါတကားဟု တိတိကျကျ သိလာမည်ဖြစ်သည်။</p> <p>ဤသို့ သိလာသည့်အခါ၌ နိက္ခေပကဏ္ဍသည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍနှင့် နှိုင်းယှဉ်သော် အံ့ဩ၍မဆုံးနိုင်အောင် ကျဉ်း၍နေသော်လည်း အလွန်ဉာဏ်နုသော အဘိဓမ္မာသုတေသီ ပုဂ္ဂိုလ်တို့အတွက် ကိုးရာအစစ် မှီခိုရာအစစ် ဖြစ်ပါပေတကားဟု နိက္ခေပကဏ္ဍ၏ အတိမ်အနက်ကို မှန်းဆနိုင်လာမည်။</p> <p>ဤသို့ မြတ်စွာဘုရားသည် သစ်ပင်တပင်ကို ပြရာ၌ အမြစ်ကို၎င်း ပင်စည်ကို၎င်း အသီးအပွင့်တို့ကို၎င်း ကိုင်၍ ပြသကဲ့သို့ ကုသလာ ဓမ္မာ ပုဒ်အရ ကုသိုလ်တရားတို့ကို ပြရာ၌ အရင်းအမြစ် (မူလ) တရားအားဖြင့် ကိုင်၍ ပြတော်မူသည်၊ ပင်စည် (ခန္ဓာ) အားဖြင့် ကိုင်၍ပြတော်မူသည်၊ အသီးအပွင့် (ကံ)အားဖြင့် ကိုင်၍ ပြတော်မူသည်၊ ထို့အတူ အကုသလာ ဓမ္မာ ပုဒ်အရ အကုသိုလ် တရားတို့ကို ပြရာ၌လည်း အရင်းအမြစ် (မူလ) တရားအားဖြင့် ကိုင်၍ ပြတော်မူသည်၊ ပင်စည် (ခန္ဓာ)အားဖြင့် ကိုင်၍ပြတော်မူသည်၊ အသီးအပွင့်(ကံ)အားဖြင့် ကိုင်၍ပြတော်မူသည်။</p> <p>အဗျာကတာ ဓမ္မာ ပုဒ်၌ ဝိပါက် ကြိယာတရားတို့ကို ဘုံအားဖြင့်၎င်း ခန္ဓာအားဖြင့်၎င်း စုပေါင်း၍ အကျဉ်းချုပ် ပြတော်မူသည်၊ ရုပ်နှင့် နိဗ္ဗာန်ကိုကား သာမညအားဖြင့် ပြတော်မူသည်။</p> <h3>နိက္ခေပကဏ္ဍ ဝေဒနာတိက်</h3> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ကုသလတိက်ကို စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ရူပကဏ္ဍတို့ဖြင့် အကျယ်အားဖြင့်လည်း ပြတော်မူသည်၊ နိက္ခေပကဏ္ဍဖြင့် အကျဉ်းအားဖြင့်လည်း ပြတော်မူသည်။</p> <p>ဝေဒနာတိက်စသော တိက်ဒုက်တို့ကိုမူကား စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ရူပကဏ္ဍတို့ဖြင့် အကျယ်အားဖြင့် ပြတော်မမူ၊ နိက္ခေပကဏ္ဍဖြင့်သာ အကျဉ်းအားဖြင့် ပြတော်မူသည်၊ ယင်းသို့ အကျယ်အားဖြင့် မပြမူ၍ အကျဉ်းအားဖြင့်သာ ပြတော်မူရခြင်း၏ အဓိပ္ပါယ်အပြည့်အစုံကို နိက္ခေပကဏ္ဍဝေဒနာ တိက်စသည်တို့၌ပါသော သဘောတရား တို့ကို လေ့လာကြည့်လျှင် သိနိုင်ပေသည်။ မြတ်စွာဘုရားသည် နိက္ခေပကဏ္ဍဖြင့် ဝေဒနာတိုက်ကို ဖွင့်ပြရာ၌—</p> <p>(က) သုခဘုံ<br> (ခ) ဒုက္ခဘုံ<br> (ဂ) အဒုက္ခမသုခဘုံ</p> <p>ဟူ၍ စိတ် စေတသိက်တရားတို့သည် ခံစားမှု (ဝေဒနာ)၏ ဖြစ်ပေါ်ရာ ဌာနဖြစ်သောကြောင့် ယင်း စိတ် စေတသိက်တရားတို့ကို (ဘုံ) ဟူသော ဝေါဟာရဖြင့် ရှေးဦးစွာ အကျဉ်းချုံး၍ ပြတော်မူသည်။</p> <p>(က) သုခဘုံကိုလည်း ကာမသုခဘုံ ရူပသုခဘုံ လောကုတ္တရသုခဘုံ ဟူ၍ တဆင့်တက်၍ သုံးမျိုးခွဲပြ တော်မူသည်။</p> <p>ကာမသုခဘုံဟူသည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ ပြဆိုခဲ့သော ကာမသောမနဿသဟဂုတ် စိတ် စေတသိက်တို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ရူပသုခဘုံဟူသည်မှာလည်း စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ ပြဆိုခဲ့သော ရူပါဝစရသောမနဿသဟဂုတ် စိတ် စေတသိက် တို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>လောကုတ္တရသုခဘုံဟူသည်မှာလည်း စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ ပြဆိုခဲ့သော လောကုတ္တရသောမနဿသဟဂုတ်စိတ်, စေတသိက်တို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ယင်း စိတ် စေတသိက်များကို အကျယ်ပြလိုသော် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ကဲ့သို့ နည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ခွဲခြား၍ပြရမည်ပင် ဖြစ်သည်၊ သို့သော် မြတ်စွာဘုရားသည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍကို လေ့လာပြီးပါက သိစွမ်းနိုင်ကြလိမ့်မည်ဟု သဘော ထားတော်မူ၍ ယင်းစိတ် စေတသိက်တရားများကို ဤနိက္ခေပကဏ္ဍ၌ ခန္ဓာလေးပါးဖြင့် အကျဉ်းချုံး၍ ပြတော်မူသည်။</p> <p>(ခ) ဒုက္ခဘုံကိုကား ကာမဒုက္ခဘုံဟု တခုသာ ပြတော်မူသည်၊ ကာမဒုက္ခဘုံဟူသည်မှာလည်း စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ ပြဆိုခဲ့သော ဒုက္ခသဟဂုတ်စိတ် စေတသိက်တို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>(ဂ) အဒုက္ခမသုခဘုံကိုကား ကာမဥပေက္ခာဘုံ ရူပဥပေက္ခာဘုံ အရူပဥပေက္ခာဘုံ လောကုတ္တရဥပေက္ခာဘုံဟူ၍ တဆင့်တက်၍ လေးမျိုးပြတော်မူသည်။</p> <p>ကာမဥပေက္ခာဘုံဟူသည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ ပြဆိုခဲ့သော ကာမဥပေက္ခာသဟဂုတ် စိတ်, စေတသိက်တို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ရူပဥပေက္ခာဘုံဟူသည်မှာလည်း စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ ပြဆိုခဲ့သော ရူပါဝစရပဉ္စမဈာန် စိတ်, စေတသိက်တို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>အရူပဥပေက္ခာဘုံဟူသည်မှာလည်း စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ ပြဆိုခဲ့သော အရူပါဝစရ ပဉ္စမဈာန်စိတ်, စေတသိက်ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>လောကုတ္တရဥပေက္ခာဘုံ ဟူသည်မှာလည်း စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ ပြဆိုခဲ့သော လောကုတ္တရပဉ္စမဈာန်စိတ် စေတသိက်တို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ယင်းစိတ်စေတသိက်တရားများကိုလည်း အကျယ်ပြလိုသော် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌ကဲ့သို့ နည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ခွဲခြား၍ ပြရမည်ပင် ဖြစ်သည်၊ သို့သော် မြတ်စွာဘုရားသည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍကို လေ့လာပြီးပါက သိစွမ်းနိုင်ကြ လိမ့်မည်ဟု သဘောထားတော်မူ၍ ယင်းစိတ်, စေတသိက်တရားတို့ ကို ဤနိက္ခေပကဏ္ဍ၌ ခန္ဓာလေးပါးဖြင့် အကျဉ်းချုံး၍ ပြတော်မူသည်။</p> <p>ဤသို့ ဝေဒနာတိုက်၌ အကျဉ်းချုံး၍ ဟောတော်မူပုံကို လေ့လာကြည့်ရှုလျှင် နိက္ခေပကဏ္ဍဖြင့် အကျဉ်းချုံး၍ ပြထားသောနည်းသည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ရူပကဏ္ဍတို့ဖြင့် တွဲဖက်၍ လေ့လာမှသာလျှင် စိတ် စေတသိက် ရုပ် တို့၏ အဓိပ္ပါယ်ကိုပြည့်စုံအောင် သိနိုင်မည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဝေဒနာတိက်စသော တိက်ဒုက်တို့ကို စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ, ရူပကဏ္ဍတို့ဖြင့် အကျယ်ဟောတော် မမူခြင်း၏ အဓိပ္ပါယ်ကိုလည်း သိလာမည်၊ နိက္ခေပကဏ္ဍ၏ အရကောက် စိတ် စေတသိက် ရုပ်တို့၏ အဓိပ္ပါယ် အပြည့်အစုံကို အဋ္ဌကထာ ဋီကာတို့၌ ရှာဖွေသော်လည်း တွေ့နိုင်မည်မဟုတ်၊ စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ရူပကဏ္ဍတို့၌သာ ရှာဖွေ၍ ယူရမည်ကိုလည်း သဘောပေါက်လာမည်၊ ဤဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းသည် ဓမ္မသဘာဝအားဖြင့်သာ နက်နဲသည်မဟုတ်၊ ဟောကြားပုံ အစီအစဉ် အားဖြင့်လည်း နက်နဲနေပုံကို လက်တွေ့မြင်လာမည်။</p> <p>ဤကား နိက္ခေပကဏ္ဍ ဝေဒနာတိက်အဖွင့်ကို လေ့လာစူးစမ်းချက်မျှသာ ဖြစ်ပါသတည်း။</p> <h3>၄-အဋ္ဌကထာ ကဏ္ဍ</h3> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၏ ခေါင်းစဉ် (မာတိကာ)ကား တိက် ၂၂-တိက်၊ ဒုက် ၁၄၂-ဒုက်ဖြစ်သည်။ ယင်းတိက်, ဒုက်တို့တွင် ကုသလတိက်ကို စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ရူပကဏ္ဍတို့ဖြင့် အကျယ်အားဖြင့် ပြတော်မူသည်၊ ကုသလတိက် နှင့်တကွ ကြွင်းသောတိက်, ဒုက်အားလုံးကို နိက္ခေပကဏ္ဍဖြင့် မကျဉ်းမကျယ် ပြတော်မူသည်၊ ယင်းကဏ္ဍ သုံးပါးတို့ဖြင့်ပင် ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၏ခေါင်းစဉ် (မာတိကာ)အရ ဖွင့်ဆိုရမည့်တာဝန်သည် ပြီးဆုံးခြင်းသို့ ရောက်လေပြီ။</p> <p>ယင်းသို့ ပြီးဆုံးငြားသော်လည်း အဘိဓမ္မာစာသင်သားအချို့သည် နိက္ခေပကဏ္ဍမျှဖြင့် တိက် ဒုက်တို့၏ အရကောက်တို့ကို သရုပ်အရေအတွက်နှင့်တကွ ကောက်ယူရာ၌ တွေဝေ၍ နေကြကုန်သည်၊ သရုပ် အရေအတွက် စိတ်, စေတသိက်, ရုပ်တို့သည် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ ရူပကဏ္ဍတို့၌ ပါရှိငြား သော်လည်း နေရာအနှံ့အပြား ပြန့်ကြဲဖြစ်၍နေသည်၊ ယင်းသို့ ပြန့်ကြဲဖြစ်၍နေသော စိတ် စေတသိက်, ရုပ်တို့ကို တိက်, ဒုက်တို့နှင့် လျော်ညီစွာ သရုပ်အရေအတွက်နှင့်တကွ တိတိကျကျ ဖွင့်ပြတော်မူလိုသောကြောင့် မြတ်စွာဘုရားသည် အဋ္ဌကထာကဏ္ဍကို ဆက်လက်၍ ဟောတော်မူရသည်။</p> <p>နိက္ခေပကဏ္ဍသည် တိက် ဒုက်တို့၏ သရုပ်အဓိပ္ပါယ်ကို မကျဉ်းမကျယ်အားဖြင့် ပြတော်မူသည်၊ အဋ္ဌကထာ ကဏ္ဍသည် တိက်ဒုက်တို့၏ သရုပ်အဓိပ္ပါယ်ကို အကျဉ်းအားဖြင့် ပြတော်မူသည်ဟု အဋ္ဌကထာဆရာမြတ်တို့ ဖွင့်ဆိုကြသည်၊ ယင်းသို့ဖွင့်ဆိုကြသော စကားသည် တိက်, ဒုက်အားလုံး တို့၏ အဖွင့်ပါဠိတော် စာမျက်နှာ အနည်းအများကို ထောက်ထားသော် မှန်ပေသည်၊ သုတ္တန္တိက မာတိကာကို အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ၌ ဟောတော် မမူသည်ကို ထောက်ထားသော် မှန်ပေသည်၊ အချို့ အချို့သော တိက်, ဒုက်တို့၌ သုတ္တန္တဘာဇနီယနည်းအားဖြင့် အကျယ်ဝေဖန်ထားသည်ကို ထောက် ထာသော် မှန်ပေသည်။ သို့သော် အဘိဓမ္မာနည်းစစ်စစ် စိတ် စေတသိက် တို့၏ သရုပ်သဘောကို ဖော်ပြရာ၌ကား အဋ္ဌကထာကဏ္ဍသည် နိက္ခေပကဏ္ဍထက် များစွာကျယ်ဝန်း၍ နေသည်ကို တွေ့မြင်နိုင်လေသည်။</p> <p>သာဓကအားဖြင့် တင်ပြရသော် ဝေဒနာတိက်ကို နိက္ခေပကဏ္ဍနည်းဖြင့် ဖွင့်ပြရာ၌ ရသင့်ရထိုက်သော စိတ်စေတသိက်တို့ကို ဘုံအားဖြင့်၎င်း ခန္ဓာအားဖြင့်၎င်း စုပေါင်း၍ သာမညအားဖြင့် ပြတော်မူသည်။</p> <p>အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ၌ကား သုခသဟဂုတ် စိတ် စေတသိက်၊ ဒုက္ခသဟဂုတ် စိတ် စေတသိက်၊ ဥပေက္ခာသဟဂုတ် စိတ်, စေတသိက်တို့ကို သရုပ်အရေအတွက်နှင့်တကွ အကျယ်အားဖြင့် ပြတော်မူသည်။</p> <p>ထို့ပြင် ဝိတက်တိက်ကို နိက္ခေပကဏ္ဍနည်းဖြင့် ဖွင့်ပြရာ၌ ရသင့်ရထိုက်သော စိတ်စေတသိက်တို့ကို ဘုံအားဖြင့်၎င်း ခန္ဓာအားဖြင့်၎င်း စုပေါင်း၍ သာမညအားဖြင့် ပြတော်မူသည်။</p> <p>အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ၌ကား သဝိတက္က သဝိစာရစိတ် စေတသိက်, အဝိတက္ကဝိစာရမတ္တစိတ် စေတသိက်, အဝိတက္က အဝိစာရစိတ် စေတသိက်တို့ကို သရုပ်အရေအတွက်နှင့်တကွ အကျယ်အားဖြင့် ပြတော်မူသည်။</p> <p>ထို့အတူ ပီတိတိက်စသည်တို့၌လည်း အဋ္ဌကထာကဏ္ဍသည် နိက္ခေပကဏ္ဍထက် ကျယ်ဝန်းနေသည်ကို တွေ့မြင်နိုင်သည်။</p> <p>အာသဝ, နီဝရဏ, သညောဇနစသော တရားတို့ကို နိက္ခေပကဏ္ဍနည်းဖြင့် ဖွင့်ပြသော အချို့ နေရာတို့၌ကား နိက္ခေပကဏ္ဍသည် အဋ္ဌကထာကဏ္ဍထက် အနည်းငယ် ကျယ်ဝန်းနေသည်ကို တွေ့ရမည်၊ ယင်းသို့ပင် ကျယ်ဝန်းသော်လည်း --</p> <p>(က) ကာမာသဝသည် မည်သည့် စိတ်, စေတသိက်တို့နှင့် ယှဉ်သည်၊<br> (ခ) ဘဝါသဝသည် မည်သည့် စိတ်, စေတသိက်တို့နှင့် ယှဉ်သည်၊<br> (ဂ) ဒိဋ္ဌာသဝသည် မည်သည့် စိတ်, စေတသိက်တို့နှင့် ယှဉ်သည်၊<br> (ဃ) အဝိဇ္ဇာသဝသည် မည်သည့် စိတ်, စေတသိက်တို့နှင့် ယှဉ်သည်</p> <p>စသောအားဖြင့် အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ၌ကဲ့သို့ စိတ်, စေတသိက်အမည်များကို သရုပ်အားဖြင့် ဖော်ပြ၍ ဟောတော် မမူချေ၊ သုတ္တန္တဘာဇနီယနည်းအားဖြင့်သာ အကျယ်ချဲ့၍ ဟောတော်မူသည်၊ ယင်းသို့ ကျယ်သည်ဟု ဆိုနိုင်သော နေရာတို့၌ပင် စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ၌လာသော စိတ် စေတသိက် ရုပ် များကို တိတိကျကျ ဖော်ပြ မထားသည်ကို တွေ့မြင်နိုင်သည်၊ ထို့ထက် ထူးခြားသော နေရာတို့ကား--</p> <p>(က) ကာမကို အာရုံပြုသောတရား<br> ( ခ ) မဟဂ္ဂုတ်ကို အာရုံပြုသောတရား<br> ( ဂ ) နိဗ္ဗာန်ကို အာရုံပြုသောတရားများ(ပရိတ္တာရမ္မဏတိက်)</p> <p>(က) အတိတ်ကို အာရုံပြုသောတရား<br> ( ခ ) အနာဂတ်ကို အာရုံပြုသောတရား<br> ( ဂ ) ပစ္စုပ္ပန်ကို အာရုံပြုသောတရားများ(အတီတာရမ္မဏတိက်)</p> <p>(က) အဇ္ဈတ္တကို အာရုံပြုသောတရား<br> ( ခ ) ဗဟိဒ္ဓကို အာရုံပြုသောတရား<br> (ဂ) အဇ္ဈတ္တ ဗဟိဒ္ဓကို အာရုံပြုသောတရား(အဇ္ဈတ္တာရမ္မဏတိက်)</p> <p>စသော အာရမ္မဏတိက် တို့ကို နိက္ခေပကဏ္ဍနည်းဖြင့် ဝေဖန်ရာ၌ မည့်သည့်စိတ် စေတသိက်များ ဖြစ်သည်ဟု သရုပ်အားဖြင့် တိတိကျကျဖွင့်ပြတော်မမူချေ၊ အကျဉ်းဆုံးနည်းအားဖြင့်သာ ပြတော်မူသည်။</p> <p>အဋ္ဌကထာ၌ကား—</p> <p>(က) ကာမကို ဧကန် အာရုံပြုသောတရား၊ အနေကန် အာရုံပြုသောတရား။<br> (ခ) မဟဂ္ဂုတ်ကို ဧကန် အာရုံပြုသောတရား၊ အနေကန် အာရုံပြုသောတရား။<br> (ဂ) နိဗ္ဗာန်ကို ဧကန် အာရုံပြုသောတရား၊ အနေကန် အာရုံပြုသောတရား<br> စသည်ဖြင့် သရုပ်အရေအတွက်နှင့်တကွ အကျယ်ဆုံး နည်းအားဖြင့် ပြတော်မူသည်။</p> <p>ဤနက်နဲလှသော အာရမ္မဏတိက်တို့၏ အဋ္ဌကထာကဏ္ဍကို လေ့လာကြည့်လျှင် နိက္ခေပကဏ္ဍထက်များစွာ ကျယ်ဝန်းနေသည်ကို တွေ့မြင်ရသည်၊ အဋ္ဌကထာကဏ္ဍကို ဆက်လက်၍ မဟောကြားခဲ့သော် အဘိဓမ္မာ စာသင်သားတို့သည် တိက်, ဒုက်တို့ကို စိတ် စေတသိက်တို့ဖြင့် ဝေဖန်ရာ၌ ကမ်းမမြင် လမ်းမမြင် သမုဒ္ဒရာ အပြင်ကို လက်ပစ်ကူးရသည်ထက် ခဲယဉ်းမည့်အရေးကို တွေးမိလာမည်။</p> <p>နိက္ခေပကဏ္ဍဖြင့် တိက် ဒုက်အားလုံးတို့၏ အရကောက်ကို ဟောကြားတော်မူပြီးပါလျက် အဋ္ဌကထာကဏ္ဍဖြင့် တိက်, ဒုက်တို့၏ အရကောက်ကိုပင် တဖန်ဆက်လက်၍ ဟောကြားတော်မူရပုံကိုလည်း စဉ်းစားမိလာမည်၊ နိက္ခေပကဏ္ဍ၌ သုတ္တန္တိကမာတိကာကို ဟောတော်မူသကဲ့သို့ အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ၌ ဟောတော်မမူခြင်း၏ အဓိပ္ပါယ်ကိုလည်း သဘောပေါက်လာမည်။ အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ၌ အဘိဓမ္မာနည်း သက်သက်ကိုသာ ဟောတော်မူသောကြောင့်တည်း။</p> <h3>အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်း၏ အသည်းနှလုံး</h3> <p>ဤသို့ သဘောပေါက်လာသော် ပိဋကတ်သုံးပုံ၌ လာရှိသော အဘိဓမ္မာအဆီအနှစ် အားလုံးသည် ဤ အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ၌ စုပုံနေပါတကားဟု အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ၏ နက်နဲပုံကိုလည်း သိလာသည်၊ ဤအဋ္ဌကထာ ကဏ္ဍသည် အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်း၏ အသည်းနှလုံးဖြစ်ပါပေတကားဟု အဘိဓမ္မာ၏ အခြေအမြစ် လမ်းစကိုလည်း တွေ့မြင်လာသည်၊ ဤအဋ္ဌကထာကဏ္ဍသည် အဘိဓမ္မာကျမ်း အကျော်အမော် အဋ္ဌကထာဆရာတော်များ၏ မှီငြမ်းတခု မျက်ရှုကြေးမုံဖြစ်ပါတကားဟု အဘိဓမ္မာအဋ္ဌကထာဆရာကြီးတို့၏ ကိုးကွယ်ရာဖြစ်သည်ကိုလည်း သတိပြုမိလာမည်၊ ဤသို့ အနုလုံ ပဋိလုံ အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် သတိပြုမိလာမှသာလျှင် အဋ္ဌကထာကဏ္ဍကို ပိဋကတ်သုံးပုံနှင့် တန်းတူ အလေးပေး၍ ချီးကျူးရေးသားထားသော အဋ္ဌကထာဆရာကြီး၏ ဉာဏ်စွမ်းကို မြှော်မှန်း၍ ရှိခိုးကော်ရော် ပူဇော်နိုင်ကြလိမ့်မည်တကား။</p> <p>ဤကား အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ၏ အဆီအနှစ်များကို နိက္ခေပကဏ္ဍနှင့် နှိုင်းယှဉ်၍ လေ့လာဖော်ပြချက်ပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ဓမ္မသင်္ဂဏီ၏ မှတ်သားဖွယ်ရာ အနှစ်သာရ</h3> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီအဘိဓမ္မာကျမ်းသည် တရားတော်၏ အဆီအနှစ်အရသာအတိ ပြည့်ဝလှသည်၊ ထိုတရားအရသာ တို့ကို တင်းပြည့် ကျပ်ပြည့် သုံးဆောင်ခံစားခွင့် မရကြသေးသည့် သုတေသီ ပညာရှင်တို့အဘို့ နမူနာအမြီး သဘောဖြင့် အနည်းငယ်ထုတ်နုတ်၍ ဖော်ပြပါအံ့၊ သမုဒ္ဒရာ ရေတစက်၏ ငန်သောအရသာကို သိရုံမျှနှင့် ကြွင်းကျန်သော ရေပြင်ရေထုကြီးသည်လည်း ငန်သော အရသာရှိကြောင်း သိရသကဲ့သို့ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းမှ အနည်းငယ်မျှသော ကောက်နုတ်ချက်နှင့်ပင် တရားအဆီအနှစ်တခုလုံးကို မြှော်မှန်းနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်ဘုရား ဟောကြားတော်မူသည့် ကျမ်းဂန်များ၌ မြတ်စွာဘုရားနှင့်တကွ တရားတော် သံဃာတော်များအား ကိုးကွယ်သူများကို သမ္မာဒိဋ္ဌိက အယူရှိကြသူ ဟူ၍ သုံးနှုန်း ခေါ်တွင်ကြောင်း ထင်ရှားသည်။ သို့ရာတွင် မြန်မာပြည်ကို တိုင်းတပါးသား အင်္ဂလိပ်လူမျိုးများ ဝင်ရောက်လာသောအခါကျမှသာ ဗုဒ္ဓအယူကို ဗုဒ္ဓဘာသာဟု ခေါ်ဝေါ်သုံးနှုန်းကြောင်း လူကြီးသူမ ပညာရှိများ၏ အစဉ်အဆက်စကား ရှိလေသည်။</p> <p>ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာ၊ ပကိဏ္ဏကဝဂ်၊ ဒါရုသာကစ္ဆိကပုတ္တဝတ္ထု ၂၈၄-၌ မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူသောအခါ---</p> <p>ရာဇဂဟသ္မိံ ဟိ သမ္မာဒိဋ္ဌိကပုတ္တော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကပုတ္တောတိ ရွှေ ဒါရကာ အဘိက္ခဏံ ဂုဠကီဠံ ကီဠန္တိ၊ တေသု သမ္မာဒိဋ္ဌိကပုတ္တော ဂုဠံ ခိပမာနော ဗုဒ္ဓါနုဿတိံ အာဝေဇ္ဇေတွာ နမော ဗုဒ္ဓဿာတိ ဝဇ္ဇာ ဂုဠံ ခိပတိ။ ။ဟု ပြတော်မူသည်။</p> <h3>အနက်ကား</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ သမ္မာဒိဋ္ဌိက အမျိုးသားသူငယ် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကအမျိုးသား သူငယ်နှစ်ဦးတို့သည် အစဉ်မပြတ် ဂုံညင်းပစ်၍ ကစားကြကုန်၏၊ ထိုအမျိုးသားသူငယ်နှစ်ဦးတို့တွင် သမ္မာဒိဋ္ဌိက အမျိုးသားသူငယ်သည် ဂုံညင်းပစ်သည်ရှိသော် ဗုဒ္ဓါနုဿတိ မြတ်စွာဘုရား၏ ဂုဏ်တော်ကို အောက်မေ့ဆင်ခြင်လျက် နမော ဗုဒ္ဓဿ (မြတ်စွာဘုရားအား ရှိခိုးပါ၏) ဟု ဆို၍ ဂုံညင်းပစ်ကစားသည့်အခါ ဂုံညင်းနိုင်ပေသည်။</p> <p>ထို့ပြင် ၎င်း ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာ၊ ပုပ္ဖဝဂ်၊ ဂရဟဒိန္နဝတ္ထု ၂၇၉-၌လည်း—</p> <p>မဟာဇနော သန္နိပတိ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာပိ သမဏဿ ဂေါတမဿ ဝိပ္ပကာရံ ပဿိဿာမာတိ သန္နိပတန္တိ။ သမ္မာဒိဋ္ဌိကာပိ အဇ္ဇ သတ္ထာ မဟာဓမ္မဒေသနံ ဒေသေဿတိ၊ ဗုဒ္ဓဝိသယံ ဗုဒ္ဓလီယံ ဥပဓာရေဿာမာတိ သန္နိပတန္တိ။ ။ ဟု ပြတော်မူခဲ့သည်။</p> <h3>အဓိပ္ပါယ်ကား</h3> <p>များစွာသော လူပရိသတ်အပေါင်းသည် စည်းဝေးကြလေ၏၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိက အမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့သည်လည်း ရဟန်းဂေါတမ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်းကို ကြည့်ရှုကြကုန်အံ့ဟု စည်းဝေးကြကုန်၏၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိကအမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့သည်လည်း ဤယနေ့ ငါတို့ဆရာ မြတ်စွာဘုရားသည် ကြီးကျယ်များမြတ်လှစွာသော တရား ဒေသနာတော်ကို ဟောတော်မူလိမ့်အံ့၊ မြတ်စွာဘုရား၏ အရာဌာနသာဖြစ်သော မြတ်စွာဘုရား၏ တင့်တယ်တော်မူခြင်းကို စူးစမ်း ဖူးမြင်ကြကုန်အံ့ဟု စည်းဝေးကြလေကုန်၏။</p> <p>ဤကား သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ မြတ်စွာဘုရားအား ကိုးကွယ်ကြသူ လူ နတ် ဗြဟ္မာအပေါင်းတို့ကို သမ္မာဒိဋ္ဌိက အယူ ရှိကြသူဟူ၍ သာသနာဝင်ကျမ်းဂန်များ၌ သုံးနှုန်းရေးသားခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြောင်း သာဓကတင်ပြချက် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် သမ္မာဒိဋ္ဌိက(ဗုဒ္ဓဘာသာ)အမျိုးကောင်းသားအမျိုးကောင်းသမီး စင်စစ် ဖြစ်လိုကြပါလျှင်</p> <p>အဘယ်ကဲ့သို့သော အခြေခံအယူဝါဒ (အယူအဆ) ရှိရပါလိမ့်မည်နည်းဟု သိရှိနားလည်ရန် ဓမ္မသင်္ဂဏီ ပါဠိတော်နှင့် ဘာသာပြန် ဥယျာဉ်တော်ကြီးအတွင်းမှာ ရှာဖွေကြရပေလိမ့်မည်၊ စေ့စေ့စပ်စပ် သတိပြု၍ ကြည့်ရှု ရှာဖွေလိုက်သည့်အခါ ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်နှင့် ဘာသာပြန်ပဒ အမှတ် (၁၃၇၁)၌ ကောင်းစွာ တွေ့မြင်သိရှိကြရပေမည်။</p> <h3>သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူနှင့် ပြည့်စုံမှုသည် အဘယ်နည်း</h3> <p>(၁) ပေးလှူရခြင်း၏အကျိုး (ကျေးဇူး)သည် အဟုတ်ရှိ၏၊ အမှန်ရှိ၏ (အတ္ထိ ဒိန္နံ)။</p> <p>(၂) ယဇ်ကြီး (အလှူကြီး) ပူဇော်ရခြင်း၏ အကျိုး(ကျေးဇူး)သည် အဟုတ်ရှိ၏၊ အမှန် ရှိ၏ (အတ္ထိ ယိဋ္ဌံ)။</p> <p>(၃) ယဇ်ငယ် (အလှူငယ်) ပူဇော်ရခြင်း၏အကျိုး(ကျေးဇူး) သည် အဟုတ်ရှိ၏၊ အမှန်ရှိ၏ (အတ္ထိ ဟုတံ)။</p> <p>(၄) ကောင်းစွာပြုအပ် (မကောင်းသဖြင့် ပြုအပ်)သော (ကောင်းမှု မကောင်းမှု) ကံတို့၏ အကျိုးဖျား (အကျိုးဆက်) ဖလ၊ အကျိုးရင်း ဝိပါက်သည် အဟုတ်ရှိ၏၊ အမှန်ရှိ၏ (အတ္ထိ သုကတ ဒုက္ကဋာနံ ကမ္မာနံ ဖလံ ဝိပါကော)။</p> <p>(၅) ဤလောကသည် အဟုတ်ရှိ၏၊ အမှန်ရှိ၏ (အတ္ထိ အယံ လောကော)။<br> (၆) တမလွန်လောကသည် အဟုတ်ရှိ၏၊ အမှန်ရှိ၏၊ (အတ္ထိ ပရော လောကော)။</p> <p>(၇) အမိ၌ကောင်းစွာပြုခြင်း မကောင်းသဖြင့်ပြုခြင်း၏ အကျိုးကျေးဇူးသည် အဟုတ်ရှိ၏၊ အမှန်ရှိ၏ (အတ္ထိ မာတာ)။</p> <p>(၈) အဖ၌ကောင်းစွာပြုခြင်း မကောင်းသဖြင့်ပြုခြင်း၏ အကျိုးကျေးဇူးသည် အဟုတ် ရှိ၏၊ အမှန်ရှိ၏ (အတ္ထိ ပိတာ)။</p> <p>(၉) သေ၍တဖန်ဖြစ်ပြန်သောသတ္တဝါတို့သည် အဟုတ်ရှိကုန်၏၊ အမှန်ရှိကုန်၏ (အတ္ထိ သတ္တာ ဩပပါတိကာ)။</p> <p>(၁၀) ဤလောကကို၎င်း တမလွန်လောကကို၎င်း ကိုယ်တိုင်ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့်သိ၍ မျက်မှောက်ပြုကာ ဟောကြားနိုင်ကုန်သော ညီညွတ်ကုန်သော ကောင်းသောအကျင့်ရှိ ကုန်သော ရဟန်းပုဏ္ဏားတို့သည် လောက၌ အဟုတ်ရှိကုန်၏၊ အမှန်ရှိကုန်၏။ (အတ္ထိ လောကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ သမ္မဂ္ဂတာ သမ္မာပဋိပန္နော)။</p> <p>ဟူ၍ ဤဆယ်ချက်သော ဒသ ဝတ္ထုက-သမ္မာဒိဋ္ဌိနှင့် ပြည့်စုံမှသာလျှင် သမ္မာဒိဋ္ဌိက-အမျိုးကောင်းသား အမျိုးကောင်းသမီး စင်စစ် ဖြစ်နိုင်ကြပေလိမ့်မည်။</p> <h3>ရှင်းလင်းချက်</h3> <p>(၁) အတ္ထိ ဒိန္နံ-အရ စွန့်ကြဲပေးကမ်းလှူဒါန်းမှုဒါန စေတနာဓမ္မဓာတ်၏ အကျိုးရင်းနှင့် ကောင်းကျိုးအဆင့်ဆင့် ကောင်းကျိုး အဆက်ဆက်သည်ကား မုက္ခု ဧကန်အမှန်ရှိပါ တကားဟူ၍ အယူမှန်ခြင်း အပြောမှန်ခြင်း ယုံကြည်ခြင်းတည်း၊ စွန့်ကြဲပေးကမ်း လှူဒါန်း၍ အကြောင်းမထူးပါဘူးဟု ဆိုသော အဟေတုကဝါဒ၊ စွန့်ကြဲ ပေးကမ်းလှူဒါန်း၍ အကျိုးမရှိပါဘူးဟု ဆိုသော နတ္ထိကဝါဒ၊ ဤအပြုအမူမျိုးတွေ ပြုနေစရာမလိုပါဘူးဟု ဆိုသော အကိရိယဝါဒ ကြီးများဖြင့် အယူဝါဒ မမှားပါစေလင့်ဟူ၍ ဆိုလိုသည်။ (ဏီ ၁၂၂၁-ဒိဋ္ဌပါဒါန-မှာ ကြည့်ရန်)။</p> <p>ဤကား သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူဝါဒအမှတ်(၁) ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>(၂) အတ္ထိ ယိဋ္ဌံ (ယဇ်ကြီးအလှူကြီး ပူဇော်ရခြင်း) အရ ရတနာသုံးဖြာ ဆရာ မိဘ, ဂုဏ၀ုဍ္ဎိ ဝယ၀ုဍ္ဎိ သီလ သမာဓိပညာရှိသူတော်ကောင်းတို့ကို အာမိသပူဇာ, ဓမ္မပူဇာတို့ဖြင့် (ဝါ) တစုံတခုဝတ္ထုဖြင့် ပူဇော်မှု အရိုအသေ ပြု၍ ပူဇော်မှုတည်းဟူသော ယဉ်ကျေးမှုတို့ဖြင့် ပူဇော်ကြရပေသည်၊ သို့သော် ထိုပူဇော်မှုမျိုးကို ပြုလိုမှ ပြုနိုင်မှ အကြောင်းညီညွတ်မှ ပြုရမည်ဖြစ်သည်၊ ထိုသို့ကာယကံမြောက် မပြုနိုင်ငြားသော်လည်း ပူဇာစ စေတနာ ဓမ္မဓာတ်ကြီး၏ အကျိုးရင်းနှင့်တကွ ကောင်းကျိုးအဆင့်ဆင့် ကောင်းကျိုး အဆက်ဆက်တို့သည် မုက္ချဧကန် အမှန်ရှိပါတကား ဟူ၍ အယူမှန်ခြင်း အပြောမှန်ခြင်း ယုံကြည်ခြင်းတို့တည်း၊အရိုအသေပြုနေ၍ ပူဇော်နေ၍ အကြောင်းမထူးပါဘူး ဟူသော အဟေတုကဝါဒ, အကျိုးမရှိပါဘူး ဟူသော နတ္ထိကဝါဒ, ဤအပြုအမူမျိုးတွေ ပြုနေစရာ မလိုပါဘူးဟု ဆိုသောအကိရိယဝါဒကြီးများဖြင့် အယူဝါဒ မမှားပါစေလင့်ဟူ၍ ဆိုလိုသည်။</p> <p>ဤကား သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူဝါဒအမှတ် (၂) ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>(၃) အတ္ထိ ဟုတံ(ယဇ်ငယ် အလှူငယ် ပူဇော်ရခြင်း) အရ လက်ဆောင်ပေးခြင်း ဧည့်သည် အာဂန္တုလာ၍ ထိုဧည့်သည် အာဂန္တုတို့ကို ဧည့်ဝတ်စောင်ဝတ်ပြုခြင်း လောကမင်္ဂလာ အမျိုးမျိုးတို့အတွက် မင်္ဂလာ ယဉ်ကျေးမှု အမျိုးမျိုးတို့ကို ပြုလုပ်လျက်ရှိကြပေသည်၊ သို့သော် ထိုမင်္ဂလာယဉ်ကျေးမှုတို့ကို ပြုလိုမှ ပြုနိုင်မှ အကြောင်းညီညွတ်မှ ပြုရမည် ဖြစ်သည်၊ ထိုသို့ကာယကံမြောက် ဝစီကံမြောက် မပြုနိုင်ငြားသော်လည်း စေတနာ ပြဋ္ဌာန်းသော ကုသိုလ်မနောဝိညာဏဓာတ်ကြီး၏ အကျိုးရင်းနှင့်တတူ ကောင်းကျိုး အဆင့်ဆင့် ကောင်းကျိုးအဆက်ဆက်တို့သည် မုက္ခ ဧကန် အမှန်ရှိပါတကားဟူ၍ အယူမှန်ခြင်း အပြောမှန်ခြင်း ယုံကြည်ခြင်းတို့တည်း၊လောကီ မင်္ဂလာ ကုသိုလ်မျိုးပြုနေ ကုသိုလ်မျိုးပြုနေ၍ အကြောင်းမထူးပါဘူးဟု ဆိုသော အဟေတုကဝါဒ အကျိုးမရှိပါဘူးဟု ဆိုသော နတ္ထိက အယူဝါဒ, ဤအပြုအမူမျိုးတွေ ပြုနေစရာ မလိုပါဘူး ဟု ဆိုသော အကိရိယဝါဒ ကြီးများဖြင့် အယူဝါဒမမှားပါစေလင့်-ဟူ၍ ဆိုလိုသည်။</p> <p>ဤကား သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူဝါဒအမှတ် (၃) ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>(၄) အတ္ထိ သုကတ ဒုက္ကဋာနံ ကမ္မာနံ ဖလံ ဝိပါကော-အရ ဒါန သီလ ဘာဝနာ သုစရိုက်ဆယ်ပါးအစရှိသော ကောင်းစွာပြုအပ်သော ကိုယ်အလုပ်, နှုတ်အလုပ်, စိတ်အလုပ်၊ ဒုစရိုက်ဆယ်ပါးအစရှိသော မကောင်းသဖြင့် ပြုအပ်သော ကိုယ်အလုပ် နှုတ် အလုပ် စိတ်အလုပ်တို့၏ ကောင်းသောအကျိုးရင်း မကောင်းသော အကျိုးရင်းနှင့်တကွ ကောင်းကျိုး မကောင်းကျိုး၊ အကျိုးအဆင့်ဆင့် အကျိုးအဆက်ဆက်တို့သည် မုချ ဧကန် အမှန်ရှိကုန်ပါတကားဟူ၍ အယူမှန်ခြင်း အပြောမှန်ခြင်း ယုံကြည်ခြင်းတို့တည်း၊ ဆိုအပ်ခဲ့ပြီးသည့်အတိုင်း အကြောင်းမထူးပါဘူး, အကျိုးမရှိပါဘူး ပြုနေစရာမလိုပါဘူး ဟု ဆိုသော အယူဝါဒကြီးများဖြင့် မမှားပါစေလင့် ဟူ၍ ဆိုလိုသည်။</p> <p>ဤကား သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူဝါဒအမှတ် (၄) ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>(၅) အတ္ထိ အယံ လောကော၊ (၆) အတ္ထိ ပရော လောကော- အရ ရှေးရှေး အတိတ်က နေ့ရက်တွေ အဆက်ဆက် ရှိခဲ့သည်၊ ယခုပစ္စုပ္ပန်နေ့ရက်တွေ ရှိဆဲဖြစ်သည်၊ လာလတ္တံ့သော နေ့ရက်တွေလည်း အဆက်ဆက်ရှိမည်၊ ရှေးရှေးအတိတ်က လတွေ အဆက်ဆက်ရှိခဲ့သည်၊ ယခု ပစ္စုပ္ပန်လတွေ ရှိဆဲဖြစ်သည်၊ လာလတ္တံ့သော လတွေလည်း အဆက်ဆက်ရှိမည်၊ ရှေးရှေးအတိတ်က နှစ်တွေလည်း အဆက်ဆက်ရှိခဲ့သည်၊ ယခုပစ္စုပ္ပန် နှစ်လည်း ရှိဆဲဖြစ်သည်၊ လာလတ္တံ့သောနှစ်တွေလည်း အဆက်ဆက်ရှိလိမ့်မည်၊</p> <p>ထိုနည်းအတိုင်း သတ္တဝါတိုင်းပင် ရှေးရှေးအတိတ်က မိမိတို့ ပြုလုပ်ခဲ့သောအလုပ်အား လျော်စွာ ဖြစ်ခဲ့ကြ ရသော ဘဝပေါင်းကား များခဲ့လှပြီ၊ ယခုပစ္စုပ္ပန်ဘဝသည်လည်း ဖြစ်ဆဲဖြစ်သည်၊ (နိဗ္ဗာန်ဓာတ်ကြီးကို မရမီ အတွင်း၌) မိမိ မိမိတို့၏ ကိုယ်အလုပ် နှုတ်အလုပ်, စိတ်အလုပ်အားလျော်စွာ ဘဝပေါင်းအဆင့်ဆင့် အဆက်ဆက်ရှိရလိမ့်ဦးမည်၊ ဖြစ်ရလိမ့်ဦးမည်၊(အယံ လောကော, ပရော လောကော) ရှိကြရလိမ့်ဦးမည်ဟု အယူမှန်ခြင်း အပြော မှန်ခြင်း, ယုံကြည်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဤကား သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူဝါဒ အမှတ် (၅) နှင့် သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူဝါဒ အမှတ် (၆) တို့ ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>(၇) အတ္ထိ မာတာ၊ (၈) အတ္ထိပိတာ-အရ မြင်းမိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသော ကျေးဇူးအရှင် မွေးမိခင်နှင့် ဖခင်နှစ်ပါးတို့၌ ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ပြုစုခဲ့သည်ရှိသော်၎င်း၊ မကောင်းသဖြင့် ပြစ်မှားရိုင်းစိုင်းသော အမှုပြုခဲ့သော်၎င်း၊ ယခုပစ္စုပ္ပန်မျက်မှောက် ဘဝ နောက်နောင်သော ဘဝတို့၌ ကောင်းသော အကျိုး၊ မကောင်းသော အကျိုးတို့ကို ပေးခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်သောကံမည်သည် အဟုတ်ရှိ၏ အမှန်ရှိ၏ ဟူသော အယူ မှန်ခြင်း အပြောမှန်ခြင်း, ထို ကံရှိကြောင်းကို ယုံကြည်ခြင်းတို့တည်း၊ အကြောင်းမညီညွတ်သေး၍ မလုပ်ကျွေး မပြုစုနိုင်လျှင် ရှိပါစေ၊ အကြောင်း ညီညွတ်သည့်အခါ ပြုစုနိုင်သမျှ ပြုစုရန် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဤဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် (ပဒ အမှတ် ၁၂၂၁)၌ ပါရှိသည့်အတိုင်း (နတ္ထိ မာတာ၊ နတ္ထိ ပိတာ အမိအဖများကို ထောက်ပံ့မှု ကျေးဇူးပြုနေလို့ အကြောင်း မထူးပါဘူးဟု ယူဆသော အဟေတုကဒိဋ္ဌိ၊ အမိ အဖများကို ကျေးဇူးပြု ထောက်ပံ့နေခြင်းကြောင့် အကျိုးမရှိပါဘူးဟု ယူဆသော နတ္ထိကဒိဋ္ဌိ၊ ကျေးဇူးတုံ့ပြန်၍ ပြုစုနေစရာ မလိုပါဘူးဟု ယူဆသော အကိရိယဒိဋ္ဌိ အယူဝါဒကြီးများဖြင့် အယူမမှားပါစေလင့် အပြောမမှားပါစေလင့်ဟု ဆိုလိုသည်။</p> <h3>အမိအဖတို့ကို လုပ်ကျွေးပါ၊ စောင့်ရှောက်ပါ၊ ပူဇော်ပါ၊ ရှိခိုးပါ၊ အမျှဝေပါ။</h3> <p>အင်္ဂုတ္တရစတုက္ကနိပါတ် ဗြဟ္မသုတ်ပါဠိတော် ဘာသာပြန်စာမျက်နှာ ၃၉၆-ပဒအမှတ် ၆၃-၌လည်း အမိအဖတို့၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို အောက်ပါအတိုင်း ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။</p> <p>ရဟန်းတို့- မိမိအိမ်၌ အမိအဖတို့ကို ပူဇော်သော အမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့သည် ဗြဟ္မာ ရှိသည်မည်ကုန်၏၊ ရဟန်းတို့- မိမိအိမ်၌ အမိအဖတို့ကို ပူဇော်သော အမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့သည် လက်ဦးဆရာရှိသည် မည်ကုန်၏၊ ရဟန်းတို့-မိမိအိမ်၌ အမိအဖတို့ကို ပူဇော်သော အမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့သည် အိမ်ဦးနတ်ရှိသည် မည်ကုန်၏၊ ရဟန်းတို့ … မိမိအိမ်၌ အမိအဖတို့ကို ပူဇော်သော အမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့သည် အဝေးမှ ဆောင်ယူအပ်သော အလှူကို ခံယူထိုက်သောအလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ရှိသည် မည်ကုန်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ – ဗြဟ္မာ ဟူသော ဤအမည်သည် အမိအဖ တို့၏ အမည်တည်း၊ ရဟန်းတို့ လက်ဦးဆရာဟူသော ဤအမည်သည် အမိအဖတို့၏အမည်တည်း၊ ရဟန်းတို့- အိမ်ဦးနတ်ဟူသော ဤအမည်သည် အမိအဖတို့၏ အမည်တည်း၊ ရဟန်းတို့... အဝေးမှ ဆောင်ယူ၍ လှူအပ်သော အလှူခံဟူသောအမည်သည် အမိအဖတို့၏ အမည်တည်း၊</p> <p>ထိုသို့ အမည် ရခြင်းသည် အဘယ့်ကြောင့်နည်းဟူမူ ရဟန်းတို့- အမိအဖတို့သည် သားသမီးတို့အား များစွာ ကျေးဇူးရှိကုန်၏၊ အသက်ကို စောင့်ရှောက်တတ်ကုန်၏၊ ကျွေးမွေးတတ်ကုန်၏၊ ဤလောကကို ညွှန်ပြတတ် ကုန်၏။ အမိအဖတို့ကို သားသမီးတို့၏ ဗြဟ္မာဟူ၍၎င်း လက်ဦးဆရာဟူ၍၎င်း ဆိုထိုက်ကုန်၏၊ အဝေးမှ ဆောင်ယူ၍ လှူအပ်သော အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့ဟု ဆိုထိုက်ကုန်၏၊</p> <p>(အမိအဖတို့သည်) သားသမီးတို့အား အစဉ်သနားတတ်ကုန်၏၊ ထို့ကြောင့်သာလျှင် ပညာရှိသော သမီးတို့သည် ထိုအမိအဖတို့ကို ရှိခိုးလည်း ရှိခိုးရာ၏၊ ထမင်းဟင်းဖြင့်၎င်း အဖျော်ယမကာဖြင့်၎င်း အဝတ်အရုံဖြင့်၎င်း အိပ်ယာနေရာဖြင့်၎င်း အမွှေးနံ့သာလိမ်းကျံပေးခြင်းဖြင့်၎င်း ရေချိုးပေးခြင်းဖြင့်၎င်း ခြေဆေးပေးခြင်းဖြင့်၎င်း အရိုအသေပြုလျက် ပူဇော်ရာ၏၊ အမိအဖတို့၌ ထိုသို့ လုပ်ကျွေးမွေးမြူခြင်းကြောင့် ထိုသားသမီးကို ယခု ဘဝ၌ပင် ပညာရှိတို့သည် ချီးမွမ်းကြကုန်၏၊ ထို သားသမီးသည် တမလွန်ဘဝ၌လည်း နတ်ပြည်၌ မွေ့လျော်ရလေသတည်း။</p> <h3>မယ်တော်၏ကျေးဇူး</h3> <p>လောကသုံးပါး၌ အတုမရှိ မြင့်မြတ်တော်မူသော ဘုရားမြတ်စွာသည်ပင်လျှင် ခုနစ်ဝါမြောက်၌ တာဝတိံသာ နတ်ပြည်သို့ ကြွမြန်းတော်မူ၍ အဘိဓမ္မာဒေသနာတော်ကို ဟောတော်မူခြင်းသည် မယ်တော်ဖြစ်ခဲ့ဘူးသော နတ်သားကို (ဝါ) အမိမယ်တော်၏ကျေးဇူးကို ဓမ္မာနုဂ္ဂဟဖြင့် ကျေးဇူးဆပ်တော်မူခြင်းပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>အတ္ထိ မာတာ၊ အတ္ထိ ပိတာ၏ အရကို စံပြအဖြစ်ဖြင့် ကိုယ်တော်တိုင် ကျေးဇူးဆပ်နည်းကို ပြတော် မူခြင်းပင်ဖြစ်ပေသည်၊ ထို့ကြောင့် မဟုတ်ပါလော၊ အဋ္ဌသာလိနီခေါ် ဓမ္မသင်္ဂဏီ အဋ္ဌကထာ၌--</p> <p>မာတရံ ပမုခံ ကတွာ၊ တဿာ ပညာယ တေဇသာ၊ အဘိဓမ္မကထာမဂ္ဂံ၊ ဒေဝါနံ သမ္မဝတ္တယိ စသည်ဖြင့် သာသနာဝင်၌ စာတင်တော်မူခဲ့ကြပေသတည်း။</p> <p>ဤကား (၇) အတ္ထိ မာတာ (၈) အတ္ထိ ပိတာတို့အရ သမ္မာဒိဋ္ဌိ အယူဝါဒ အမှတ် (၇) သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူဝါဒအမှတ်(၈) တို့ကို အကျဉ်းသင်္ခေပ အနည်းငယ်မျှ ဖော်ပြလိုက်ခြင်းဖြစ်ပေသည်။</p> <p>အမိအဖကျေးဇူးရှင်တို့၌ ကောင်းစွာပြုမှုအတွက် ပစ္စုပ္ပန် သံသရာကောင်းကျိုးပြဝတ္ထု၊ ဇာတ် နိပါတ်တော်များ၊ အမိအဖကျေးဇူးရှင်တို့၌ မကောင်းသဖြင့် ပြုခြင်းကြောင့် ပစ္စုပ္ပန်သံသရာ နစ်မွန်းပျက်စီးသွားရပုံ ဝတ္ထု ဇာတ် နိပါတ်ဟော်များ ထုတ်ပြစရာ များစွာပင်ရှိပေသည်၊ ဤကား စကားအလျဉ်းသင့်၍ ရေးသားလိုက်ခြင်း ဖြစ်ပေသည်၊ ဤကား သမ္မာဒိဋ္ဌိက အယူအမှတ် (၇) နှင့် အမှတ် (၈) ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>(၉) အတ္ထိ သတ္တာ ဩပပါတိကာအရ လူတို့၏(မံသစက္ခု) အသားစိုင်မျက်စိတို့ဖြင့် မမြင်နိုင် မမြင်ကောင်း၊ ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဏ် ဉာဏ်မျက်စိတို့ဖြင့်သာ မြင်နိုင်သော ဥပပါတ် သတ္တဝါတို့သည် လောက၌ အဟုတ်ရှိ၏ အမှန်ရှိ၏ဟု သိမြင်ယုံကြည်သော သမ္မာဒိဋ္ဌိတည်း၊ ဥပပါတ် (ဩပပါတိက) သတ္တဝါမျိုးဆိုသည်ကား အမိဝမ်း၌ ပဋိသန္ဓေယူရသော (ဂဗ္ဘသေယျက) သတ္တဝါမျိုးမဟုတ်ကုန်၊ ရှေးရှေးဘဝဘဝတို့က ပြုခဲ့ကြသော ကံ၏ အစွမ်းအားဖြင့် မျက်စိ နား နှာ အင်္ဂါ ခြေလက်စသည် အပြီး အစီး တခါတည်း (ဘွားကနဲ) ဖြစ်ပေါ်ကြကုန်သော သတ္တဝါတို့တည်း၊ ဥပမာအားဖြင့် ယခုခေတ် ယခုလောက၌ ပကတိမျက်စိဖြင့် မမြင်ကောင်း မမြင်နိုင်သော အလွန်တရာ သေးငယ်လှစွာသော ရောဂါပိုး အချို့တို့ကို အားကောင်းလှစွာသော မှန်ဘီလူးတို့ဖြင့် ကြည့်ရှု မှသာ မြင်နိုင်ဘိသကဲ့သို့တည်း၊ ဤကား ဥပမာအဖြစ်ဖြင့် မှန်းဆနှိုင်းချိန်နိုင်ရုံမျှ ဖော်ပြရခြင်းဖြစ်ပေသည်၊</p> <p>ထိုဥပပါတ်(ဩပပါတိက) သတ္တဝါတို့ကို မြင်လိုလျှင် ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ကို ရအောင်အားထုတ်၍ အားထုတ်သည့် အတိုင်း ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ် ရရှိပေါက်ရောက်လျှင် ထို အဘိညာဉ်ပိုင်ရှင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် မြင်လိုက မြင်နိုင်ကြပေသည်၊ ကြည့်လိုက ကြည့်နိုင်ကြပေသည်။ (ဆဋ္ဌမူ ပါရာဇိကဏ်ပါဠိတော် စာမျက်နှာ ၁၄၄၊ ပဒအမှတ် ၂၈၈။)</p> <p>ဤကား သမ္မာဒိဋ္ဌိ အယူအမှတ်(၉)ဖြစ်သည်။</p> <p>(၁ဝ) အတ္ထိ လောကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ။ပ။ ပဝေဒေန္တိ-အရ သူ့ ခေတ်နှင့်သူ အံ့ဩဖွယ်ရာ ပေါ်ပေါက် လာကြကုန်သော အဘိညာခေါ်သော ဉာဏ်ပညာကြီးမျိုးသည် ရှိ၏၊ သဗ္ဗညုတ ဉာဏ်ခေါ်သော ဉာဏ်ပညာ ကြီးမျိုးသည် ရှိ၏၊ဤလူ့ပြည်၌ ပါရမီအလုပ် သမထဘာဝနာအလုပ် ဝိပဿနာဘာဝနာ အလုပ်တို့ကို လွန်စွာ အားထုတ် ကြိုးစားနိုင်ကြကုန်သော ရသေ့သူတော်ကောင်း ရဟန်းသူတော်ကောင်းတို့သည် ထိုဉာဏ်ပညာကြီး မျိုးကို ရနိုင်ကြကုန်၏၊ ထိုဉာဏ်ပညာကြီးမျိုးတို့ကို ပေါက်ရောက် ထမြောက်အောင် လုပ်ကြံနိုင်ကြကုန်သော သူတို့သည် ဤလောက၌ ရံဖန်ရံခါ အံ့ဩစရာ ပေါ်ပေါက်ကြကုန်၏၊</p> <p>ထို ၂-မျိုးတို့တွင် အချို့သော သူတို့သည် အဘိညာခေါ် ဉာဏ်ပညာကြီးတမျိုးကိုသာ ပေါက်ရောက်နိုင် ကြကုန်၏၊ ထိုသူတို့သည် ငရဲ တိရစ္ဆာန်, ပြိတ္တာ အသူရကာယ် အပါယ်လေးဘုံနှင့်တကွ နတ်ပြည်ခြောက်ထပ် တို့ကို၎င်း အချို့ အချို့သော ဗြဟ္မာ ပြည်တို့ကို၎င်း (ပကတိမျက်စိဖြင့် မြင်ကြကုန်သကဲ့သို့) ဉာဏ်ပညာ မျက်စိဖြင့် သိမြင်ကြကုန်၏၊ အချို့အချို့သောသူတို့သည် အဘိညာခေါ် ဉာဏ်ပညာမျိုးကြီးနှင့်တကွ သဗ္ဗညုတ ဉာဏ်ခေါ်သော ဉာဏ်ပညာကြီးမျိုးတိုင်အောင် ပေါက်ရောက်နိုင်ကြကုန်၏၊ ထိုသူတို့သည် အလုံးစုံသော သတ္တဝါ အနန္တ ကမ္ဘာအနန္တ စကြာဝဠာအနန္တ လောကဓာတ်အနန္တတို့ကို အကုန်အစင် သိမြင်နိုင်ကြကုန်၏၊</p> <p>ဤသို့ အကုန်အစင် သိမြင်သောသူတို့ကိုသာလျှင် ဗုဒ္ဓဘာသာ သမ္မာဒိဋ္ဌိက အယူရှိသူတို့က သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ မြတ်စွာဘုရားဟူ၍ ခေါ်ကြ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးတို့သည် လူလောက၌ ရံဖန်ရံခါ ဖြစ်ပေါ်ကြကုန်၏၊ မိမိတို့ သိမြင်ကြကုန်သည့်အတိုင်း သတ္တဝါအပေါင်းတို့အား ဤလောကကိုလည်း ထုတ်ဖော်ပြောဟောကုန်၏၊ အပါယ် ၄-ဘုံ နတ်ပြည် ၆-ထပ် နတ်ဘုံ ဗြဟ္မာ့ဘုံဟု ဆိုအပ်သော ပရလောကကိုလည်း ထုတ်ဖော်ပြောဟော ကြကုန်၏၊ သဗ္ဗညုဘုရားတို့သည်မူကား အနမတဂ္ဂသံသရာရှိကြောင်း ကမ္ဘာအနန္တရှိကြောင်း စကြာဝဠာအနန္တ ရှိကြောင်းကို ထုတ်ဖော်ပြော ဟောကြကုန်၏။</p> <p>(က) ဤကဲ့သို့ အဘိညာပုဂ္ဂိုလ် သဗ္ဗညုပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် သူ့ခေတ်၌သူ လူ့ ပြည်၌ ရံဖန်ရံခါ ဖြစ်ပေါ်ကြကုန်၏ဟု သိမြင်ယုံကြည်ခြင်း။</p> <p>(ခ) ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို သိမြင်ယုံကြည်ကြသဖြင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့က ထုတ်ဖော်ဟောပြောသော တရားစကားကို သိမြင်ယုံကြည်ခြင်း။</p> <p>(ဂ) ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့ ထုတ်ဖော်ပြောဟောသော တရားစကားကို ယုံကြည်သဖြင့် ပြဆိုခဲ့ပြီးသော ပရလောက ဟူသမျှတို့ကို သိမြင်ယုံကြည်ခြင်း။</p> <p>ဤယုံကြည်ခြင်းသုံးပါးသည် သမ္မာဒိဋ္ဌိကြီးတပါးဖြစ်၏၊ ဤကား သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူအမှတ်(၁၀) ဖြစ်၏၊ ဒသဝတ္ထုက သမ္မာဒိဋ္ဌိဆယ်မျိုးခေါ်သည်။</p> <p>ဉာဏ်ပညာ၏ သက်ဝင်ရာဝတ္ထုအပြား(၁၀)ပါးရှိသော သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ ဤဆယ်ချက်သော ဝတ္ထုက သမ္မာဒိဋ္ဌိနှင့် ပြည့်စုံမှသာလျှင် သမ္မာဒိဋ္ဌိက အယူရှိသော အမျိုးကောင်းသား အမျိုးကောင်းသမီး စင်စစ်ဖြစ်နိုင်ကြ ပေလိမ့်မည်၊ ယခုဆိုအပ်ခဲ့ပြီးသော အဓိပ္ပါယ်၏ အကျဉ်းချုပ်ကို ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ပဒအမှတ် ၁၃၇၁-၌ ဟောတော်မူပေသည်။</p> <p>အထူးအားဖြင့် နတ္ထိ မာတာ၊ နတ္ထိ ပိတာ ဒိဋ္ဌုပါဒါန်အတွက် ပဉ္စာနန္တရိယ မကောင်းမှု ကံကြီးငါးပါးအတွင်းသို့ ကျရောက်၍ သေသည်၏အခြားမဲ့၌ မချွတ်မလွဲ ငရဲဘုံ၌ ဧကန် ဧက ဖြစ်ရကြောင်းကို(ဏီ ပဒ ၁၂၉၇-နှင့် ၁၆၁၀-၌) ဟောပြတော်မူခဲ့သည်။</p> <p>ဤမျှနှင့်ပင် ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ဟောကြားတော်မူသည့် ဒေသနာအဆီအနှစ် ဝိမုတ္တိအရသာကို မြှော်မှန်း၍ ကြည်ညိုနိုင်ပေပြီ။</p> <h3>အဘိဓမ္မပိဋက အကြောင်း</h3> <h3>အဘိဓမ္မ မည်ပုံများ</h3> <p>သုံးလောကသနင်း တရားမင်းသခင် ဘုရားရှင်၏ လေးဆယ့်ငါးနှစ်အတွင်း ဟောကြားတော် မူချက်များ (စကားစဉ်များ) ကို ပိဋကအားဖြင့်——<br> ၁-သုတ္တန္တ ပိဋက<br> ၂-ဝိနယ ပိဋက<br> ၃-အဘိဓမ္မ ပိဋက</p> <p>ဟူ၍ သံဂါယနာတင်ဆရာတို့က သုံးမျိုးခွဲဝေတော်မူခဲ့ကြပေသည်။</p> <p>ယင်းသုံးမျိုးအနက် --<br> (၁) ဓမ္မသင်္ဂဏီ၊<br> (၂) ဝိဘင်း၊<br> (၃) ဓာတုကထာ၊<br> (၄) ပုဂ္ဂလပညတ်၊<br> (၅) ကထာဝတ္ထု၊<br> (၆) ယမိုက်၊<br> (၇) ပဋ္ဌာန်း ဟူသော ခုနစ်ကျမ်းတို့ကို အဘိဓမ္မပိဋကဟု ခေါ်လေသည်။</p> <p>ဤ၌ အဘယ့်ကြောင့် အဘိဓမ္မမည်သနည်း ဟူသော အချက်ကို ဦးစွာရှင်းလင်းဖော်ပြလိုပေသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မ ဟူရာဝယ် အဘိ တပုဒ် ဓမ္မ တပုဒ်ဖြစ်လေသည်၊ အဘိ ဟူသော ဥပသာရပုဒ်သည် (၁) ရှေးရှုသည့်အဖြစ်၊ (၂) ထူးကဲခြင်း၊ (၃) အထက်၌ပြုခြင်း၊ (၄) လျောက်ပတ်ခြင်း၊ (၅) ပွါးခြင်း၊ (၆) ပူဇော်ခြင်း၊ (၇) လွန်ကဲခြင်း၊ (၈) အမျိုးကောင်း၊ (၉) လက္ခဏ စသောများစွာသောအနက်တို့၌ ဖြစ်လေရာ ဤနေရာ၌ကား လွန်ကဲခြင်း = သာလွန်ခြင်း(အတိရေက) အနက် ထူးခြားခြင်း (ဝိသေသ) အနက်တို့၌ဖြစ်သည်။</p> <p>လောက၌ ထီးပေါင်းများစွာ တံခွန်ပေါင်းများစွာတို့ ယှဉ်ပြိုင်၍ ထောင်ထားရာတွင် အခြားထီး အခြားတံခွန် တို့ထက် ကြီးမားသည့်ပြင် အခြားထီး အခြားတံခွန်တို့ထက် ထူးခြားသည့် အဆင်းသဏ္ဌာန်ရှိသော ထီးမျိုး တံခွန်မျိုးကို ထီးထူး=ထီးလွန် (အတိဆတ္တ)၊ တံခွန်ထူး= တံခွန်လွန် (အတိဓဇ) ဟူ၍ ခေါ်ဝေါ်ကြသကဲ့သို့၎င်း။</p> <p>ချစ်ကြည်ရေးအတွက် (ရာဇကုမာရ) မင်းသားပေါင်း အများအပြား စုဝေးဆုံစည်းမိသည့် နေရာဝယ် အမျိုးဇာတ် စည်းစိမ် အခြွေအရံ အစိုးရမှုမှစ၍ အခြားမင်းသားတို့ထက် သာလွန် ထူးခြားမှုရှိသော မင်းသားများကို မင်းသားထူး = မင်းသားလွန်( အတိရာဇကုမာရ)ဟု ခေါ် ဝေါ်ကြသကဲ့သို့၎င်း။</p> <p>နတ်ပြည်ခြောက်ထပ်ရှိ နတ်အပေါင်းတို့တွင် အခြားအခြားသော နတ်တို့ထက် အသက် အဆင်း အစိုးရမှု အခြံအရံ အကျော်အစော စသည်တို့ သာလွန်ထူးခြားမှုရှိသော နတ်များကို နတ်ထူး =နတ်လွန် (အတိဒေဝ) ဟု ခေါ်ဆိုကြသကဲ့သို့၎င်း။</p> <p>ထို့အတူ အခြား ဗြဟ္မာတို့ထက် သာလွန်ထူးခြားမှုရှိသော ဗြဟ္မာများကို ဗြဟ္မာထူး=ဗြဟ္မာလွန် (အတိဗြဟ္မာ) ဟု ခေါ်ဆိုကြသကဲ့သို့၎င်း။</p> <p>ဤဓမ္မကိုလည်း သုတ္တန္တဓမ္မထက် သာလွန်ထူးခြားသည့် ဓမ္မဖြစ်သောကြောင့်အဘိဓမ္မ (ဓမ္မထူး ဓမ္မလွန်)ဟု ခေါ်ဝေါ်ခြင်းဖြစ်သည်၊ (အဘိ=လွန်သော ထူးသော+ဓမ္မ=ပါဠိ၊ ဟော တော်မူသော စကားအစဉ်)။</p> <p>ဓမ္မသဒ္ဒါသည် (၁) သဘော (၂) ပရိယတ္တိ ပါဠိ၊ (၃) ပညာ၊ (၄) အသင့်ယုတ္တိ၊ (၅) သစ္စာ၊ (၆) ပကတိ၊ (၇) ကောင်းမှု၊ (၈) ဉေယျဓံတရား၊ (၉) ကျေးဇူး၊ (၁၀) အကျင့်၊ (၁၁) သမာဓိ စသောအနက်တို့၌ ဖြစ်လေရာ ဤ၌ ပရိယတ္တိပါဠိဟူသော အနက်၌ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား၏ စကားတော်များသည် (၁) ဓမ္မ (၂) ဝိနယအားဖြင့် နှစ်မျိုးရှိလေသည်၊ ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားကိုယ်တော်တိုင် ဓမ္မကို၎င်း ဝိနယကို၎င်း ဟောခဲ့ပြီ၊ ပညတ်ခဲ့ပြီ၊ ထိုဓမ္မဝိနယသည် ငါဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံခဲ့လျှင် သင်တို့ဆရာ ဘုရား ဖြစ်သည်၁ ဟု မိန့်မှာတော် မူခဲ့လေသည်။</p> <p>၁။ ယော ခေါ အာနန္ဒ မယာ ဓမ္မော စ ဝိနယော စ ဒေသိတော ပညတ္တော၊ သော ဝေါ မမစ္စယေန သတ္ထာ။</p> <p>ထိုဓမ္မသည်လည်း နှစ်မျိုးရှိသည့်အနက် (ဝါ၊ ဓမ္မချင်းတူသော်လည်း) သုတ္တန္တဓမ္မထက် သာလွန်ထူးခြားသည့် ဓမ္မဖြစ်သောကြောင့် အဘိဓမ္မ (ဓမ္မထူး ဓမ္မလွန်) ဟု ခေါ်ဝေါ်ခြင်းဖြစ် လေသည်။</p> <p>ဝိနယ (ဝိနည်း) ထက်ကား ထူးခြား သာလွန်မှု မရှိပေ၊ ဥပမာအားဖြင့် ရတနာ ခုနစ်ပါး စီခြယ်ထားသည့် အလျား အနံတူမျှသော လှေကြီးနှစ်စင်းတို့ကို ကမ်း၌ ဆိုက်ကပ်ထားလျှင် အဘယ်လှေက အဘယ်လှေထက် သာလွန် ထူးခြားသည်ဆိုကာ အဖိုးဖြတ်မှု မပြုနိုင်သကဲ့သို့ ဝိနည်း နှင့် အဘိဓမ္မာပိဋကတို့သည်လည်း တခုထက်တခု ထူးခြားသာလွန်မှုမရှိဘဲ တူမျှကြသည်သာ ဖြစ် လေသည်။</p> <p>သင်္ခေပဝဏ္ဏနာခေါ် အရှင်သဒ္ဓမ္မဇောတိပါလ ဆပဋ(ဆပဒ)ဆရာတော်၏ ဋီကာ၌ကား သုတ္တန္တ ဝိနယာဓိကာ ပါဠိတိ အတ္ထော (သုတ္တန်ဝိနည်းထက် သာလွန်သောပါဠိ) ဟူသော အနက်ကို ဖွင့်မိတော်မူလေသည်၊ စင်စစ်ကား ဝိနည်းထက် သာလွန်ထူးခြားမှု ရှိသည်ဟု ဆိုဖွယ်အကြောင်းမရှိချေ။</p> <p>ထို့ကြောင့် သင်္ခေပဝဏ္ဏနာဆရာ အဘိဓမ္မာ တတ်သည်ကို သင်္ခေပဝဏ္ဏနာဋီကာကို ကြည့်၍သိရသည်၊ သင်္ခေပဝဏ္ဏနာဆရာ အဘိဓမ္မာမတတ်သည်ကို သုတ္တန္တ ဝိနယာဓိကာ ပါဠိတိ အတ္ထော ဟူသော အဖွင့် (ပစ္စည်းပိုင်းတွင်) သောကောတိ ဒေါသော ဟူသော အဖွင့်များကိုကြည့်၍ သိရသည်ဟု ဆိုစမှတ် ပြုကြလေသည်။</p> <p>ပြဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း သုတ္တန္တဓမ္မ (သုတ္တန်ပါဠိ) ထက် သာလွန်သော ပါဠိ ထူးခြားသော ပါဠိ ဖြစ်သောကြောင့် အဘိဓမ္မ(သာလွန်သောပါဠိ ထူးခြားသောပါဠိ) ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ပါလျှင် အဘယ်သို့ သာလွန်ပါသနည်း၊ အဘယ်သို့ ထူးခြားပါသနည်းဟု မေးမြန်းစိစစ်ဖွယ် ရှိလာပြန်ပေ၏။</p> <h3>အဘိဓမ္မာ၏ သာလွန်ထူးခြားပုံ</h3> <p>သာလွန်ထူးခြားပုံမှာ--သုတ္တန္တဓမ္မ၌ ဓမ္မ(ပါဠိ)များကို ဟောကြားတော်မူရာဝယ် တစိတ် တဒေသအားဖြင့်သာ ဝေဖန်ဟောကြားတော်မူလေ့ရှိပေ၏၊ အဘိဓမ္မမှာကဲ့သို့ အကြွင်းအကျန် မရှိအောင် ဝေဖန်ဟောကြားတော် မမူပေ၊ အဘိဓမ္မ၌ကား--<br> (၁) သုတ္တန္တဘာဇနီယနယ= သုတ္တန္တဘာဇနီနည်း<br> (၂) အဘိဓမ္မဘာဇနီယနယ = အဘိဓမ္မဘာဇနီနည်း<br> (၃) ပဥှာပုစ္ဆကနယ=အမေး အဖြေနည်း</p> <p>ဟူသော နည်းသုံးမျိုးတို့ဖြင့် အကြွင်းအကျန်မရှိ ဝေဖန်ဟောကြားတော်မူလေသည်၊ ဥပမာ မူကား သုတ္တန္တဓမ္မ၌ ခန္ဓာငါးပါးကို ဟောရာတို့တွင် အကြွင်းအကျန်မရှိ ဟောတော်မူနည်းမျိုးဖြင့် ဟောတော်မူသည်ကို တွေ့ရမည် မဟုတ်ပေ၊ ထိုထို သုတ္တန္တဓမ္မများ၌ ဤနည်းနှင်နှင် တစိတ်တဒေသကိုသာ ဟောတော်မူလေ့ရှိပေရာ (သံဂါယနာတင် ဆရာတို့က အထူးစုပေါင်း ဖော်ပြခဲ့ကြသည့်) ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ်ပါဠိတော်၌ပင်လျှင် ခန္ဓာငါးပါးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ နည်းမျိုးစုံတို့ဖြင့် အကြွင်းအကျန်မရှိ တန်းဆာဆင်ကာ ဟောကြားပုံမျိုးကို မတွေ့ရပေ။</p> <h3>ဓမ္မစကြာ တရားသည် အဘိဓမ္မာနည်းအရ အကြွင်းမရှိပုံကို ဝေဖန်ပြခြင်း</h3> <p>ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ်တော်၌ ဟောတော်မူအပ်ကုန်သော ဒုက္ခအရိယသစ္စာ၊ ဒုက္ခသမုဒယ အရိယသစ္စာ၊ ဒုက္ခနိရောဓအရိယသစ္စာ၊ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိပဋိပဒါ အရိယသစ္စာတို့၌ အလုံးစုံသော အဘိဓမ္မာ၏ ပုဒ်အနက် တို့သည် ပေါင်းရုံးသောအားဖြင့် အကျုံးဝင်လေတော့သည်။ ပရမတ္ထအစစ် အဘိဓမ္မာဖြစ်ကုန်သော သမ္မာဒိဋ္ဌိ အစရှိသည့် တရားတို့ကို ထိုဓမ္မစကြာသုတ်၌ ဟောတော်မူသော ကြောင့်ဓမ္မစက္ကပဝတ္တန (ဓမ္မစကြာ)သုတ်ကို အဘိဓမ္မာ၏ ဒေသနာနိဒါန်းဟူ၍ ဆိုအပ်၏ဟူသော အနုဋီကာစကားအရ ဓမ္မစကြာသုတ်၌ ဟောတော်မူ အပ်သော (မဇ္ဈိမ ပဋိပဒါ) မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး၏ သဘော-တရားကိုယ်အရ ကောက်ယူလိုက်လျှင်—<br> (၁) သမ္မာဒိဋ္ဌိ (ပညာ အမောဟ စေတသိက်)<br> (၂) သမ္မာသင်္ကပ္ပ (ဝိတက် စေတသိက်)<br> (၃) သမ္မာဝါစာ (သမ္မာဝါစာ စေတသိက်)<br> (၄) သမ္မာကမ္မန္တ (သမ္မာကမ္မန္တ စေတသိက်)<br> (၅) သမ္မာအာဇီဝ (သမ္မာအာဇီဝ စေတသိက်)<br> ( ၆ ) သမ္မာဝါယာမ (ဝီရိယ စေတသိက်)<br> (၇) သမ္မာသတိ (သတိ စေတသိက်)<br> (၈) သမ္မာသမာဓိ (ဧကဂ္ဂတာ စေတသိက်) တို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးတို့အနက် (၁) သမ္မာဒိဋ္ဌိ၏ မြန်မာပြန်မှာ ဖြူစင်ဖြောင့်မတ် ကောင်းမြတ်သော ဉာဏ်မျက်စိ အမြင်ပင်ဖြစ်သည်၊ ထို (၁) သမ္မာဒိဋ္ဌိ၏ သဘောအရကောက်တရားကိုယ်မှာ ပညာ (အမောဟ) စေတသိက် ပရမတ္ထဖြစ်ကြောင်းကို ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ပုဒ်ရေ ပဒအမှတ် (၂၀) ၌ ကတမာ တသ္မိံ သမယေ သမ္မာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ၊ ယာ တသ္မိံ သမယေ ပညာ ပဇာနနာ ဝိစယော ပဝိစယော၊ (လ) သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ အယံ တသ္မိံ သမယေ သမ္မာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ ဟူ၍ ဟောတော်မူချက်အရ သိရသည်။ (သမ္မာဒိဋ္ဌိ၏ ပရိယာယ်ပုဒ်ပေါင်း ဤ၌ ၃၀-ဖြစ်သည်)။</p> <p>(အထူးမှာထားချက်မှာမူ မည်သည့် သုတ္တန်ဒေသနာတော်၌ဖြစ်စေ၊ မည်သည့် ဝိနည်းဒေသနာတော်၌ဖြစ်စေ ဟောတော်မူအပ်သောတရားကို သဘောတရားကိုယ် အရကောက်၍ ယူလိုက်လျှင် အဘိဓမ္မာ (ပရမတ္ထ) သဘောတရားတို့သာ ဖြစ်၍လာရသည်ကို မှတ်သားထားအပ်ပေသည်)။</p> <p>ယတ္ထ ခန္ဓာဒယော နိပ္ပဒေသေန ဝိဘတ္တာ၊ သော အဘိဓမ္မော နာမဟု မူလဋီကာ (စာမျက်နှာ ၂၄) ၌ ရှင်းလင်း ဖော်ပြထားသည်။ အဓိပ္ပါယ်ကား အကြင်တရားသဘာဝ ခန္ဓာ, အာယတန ဓာတု သစ္စာစသည်တို့ကို အကြွင်း အကျန်မရှိသောအားဖြင် ဟောတော်မူ၏၊ထိုတရားသဘာဝသည် အဘိဓမ္မာမည်၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိကို အဘိဓမ္မာအားဖြင့် အကြွင်းမဲ့ ဟောတော်မူပုံကို ရှင်းလင်းပြပါအံ့----</p> <p>ဤအသိအလိမ္မာ ဉာဏ်ပညာ အမောဟဟူသော သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ခန္ဓာငါးပါးတို့တွင် သင်္ခါရက္ခန္ဓာ မည်၏ (ဏီ ပဒ-၆၂) ။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဓမ္မာယတန, ဓမ္မဓာတ် စင်စစ် ဖြစ်၏၊(ငါသူတပါး၊ ယောက်ျား မိန်းမ ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ မဟုတ် ) (သွာယမိဓာပိ နိဿတ္တနိဇ္ဇီဝတာယမေဝ ဝတ္တတိ) (၎င်းအဋ္ဌကထာ-၈၁) (ဏီ ပဒ-၆၆၊ ၆၉)</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ပညိန္ဒြေမည်၏(ဆိုင်ရာဌာန အုပ်ချုပ်နိုင်မှု အစွမ်းသတ္တိရှိ၏)။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ပဉ္စင်္ဂီကမဂ်, အဋ္ဌင်္ဂိကမဂ်၌ ပါဝင်၏၊ (ဏီ ပဒ-၇၉)။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ပဉ္စင်္ဂီကမဂ်, အဋ္ဌင်္ဂီကမဂ်၌ ပါဝင်၏။ (ဏိ ပဒ-၉ဝ)။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် အားအင်ပြည့်ဝသော ဗလငါးပါး(ဗိုလ်ငါးပါး)တို့တွင် ပညာဗလ ပညာဗိုလ် ဖြစ်၏။ (ဏီ ပဒ-၁ဝဝ)</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် သစ်ပင်၏ ရေသောက်မြစ်ကြီးသဖွယ် စည်ပင် တိုးပွါးအောင် ကျေးဇူးပြုမှု အခြေအမြစ် အကြောင်းရင်း ဟေတုတို့တွင် အမောဟဟိတ် ရေသောက်မြစ်ကြီးသဖွယ် ဖြစ်၏၊ ( ပဒ-၁၀၆)။</p> <p>မဟာကုသိုလ် ဉာဏသမ္ပယုတ်စိတ်၌ ပါဝင်သော သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ရံခါ အဆင်းရူပါရုံကို အာရုံ ပြု၏၊ ရံခါ အသံ သဒ္ဒါရုံကို အာရုံပြု၏၊ ရံခါ အနံ့ ဂန္ဓာရုံကို အာရုံပြု၏၊ ရံခါ အရသာ ရသာရုံကို အာရုံပြု၏၊ ရံခါ အတွေ့အထိ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံကို အာရုံပြု၏၊ ရံခါ(ဓမ္မသဘာဝ) ဓမ္မာရုံ(အသင်္ခတဓာတ်၊ မြတ်သောနိဗ္ဗာန်)ကို အာရုံပြု၏ (အာရုံပြုနိုင်၏) (ဏီ ပဒ အမှတ်-၁)။</p> <p>ဤ(ကုသလ)သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ရံခါ ရွှင်လန်းဝမ်းမြောက်မှု သောမနဿဝေဒနာနှင့် ယှဉ်တွဲ၏၊ ရံခါ လျစ်လျူရှုမှု ဥပေက္ခာဝေဒနာနှင့် ယှဉ်တွဲ၏၊</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ရံခါ ဝီမံသာဓိပတိအလုပ်ကိစ္စကို လုပ်၏ (ပညာဝတော ဘိက္ခဝေ ကိံ နာမ ကမ္မံ န သိဇ္ဈတိ= အသိအလိမ္မာ ဉာဏ်ပညာ အမြော်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံသူသည် အဘယ်မည်သော အမှုကိစ္စ မပြည့်စုံဘဲ ရှိရအံ့နည်း၊ စင်စစ်ဧကန် အမှန်ပြည့်စုံရမည်သာတည်း၊ ဤသို့ ကြုံးဝါးစေတတ်၏)၊ သို့သော် ရံခါ အကောင်းဆုံး၊ ရံခါ အလယ်အလတ်၊ ရံခါ အညံ့စားလည်း ဖြစ်တတ်သေးသည်။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဖြစ်တူ ပျက်တူ အာရုံတူ မှီရာတူ အပေါင်းအသင်း (သဟဇာတ)၄၇-တို့နှင့် အတူတကွ ဖြစ်လေ့ရှိ၏၊ (ဏီ ပဒ-၂၆၉)။</p> <p>ဤကား သမ္မာဒိဋ္ဌိကို ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်ဖြင့် ဝေဖန်ခြင်း ဖြစ်၏။</p> <h3>တူရာပေါင်း၍ ဓမ္မသင်္ဂဏီ ဝိဘင်းပါဠိတော်တို့ဖြင့် ဝေဖန်ချက်</h3> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ရံခါ ကုသိုလ်နှင့် ယှဉ်တွဲ၏၊ ရံခါ ဝိပါက် ကြိယာ အဗျာကတနှင့် ယှဉ်တွဲ၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ရံခါ သုခဝေဒနာ, ရံခါ ဥပေက္ခာဝေဒနာနှင့် ယှဉ်တွဲ၏၊ (ဒုက္ခဝေဒနာနှင့် မယှဉ် မတွဲ)။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် အကျိုးဝိပါက်၌ ပါဝင်၏၊ အကြောင်းကုသိုလ်၌လည်း ပါဝင်၏၊ ကြိယ အဗျာကတ၌လည်း ပါဝင်၏၊ (အကုသိုလ်မကောင်းစိတ်၌ အဘယ်အခါမှ မပါဝင်)။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် လောကီစိတ်နှင့် ယှဉ်တွဲနေလျှင် ဥပါဒါန်၏ အာရုံပြုမှုကို ခံရ၏၊ လောကုတ္တရာ သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်လျှင် ဥပါဒါန်တို့သည် အာရုံ မပြုနိုင်တော့ချေ။</p> <p>လောကီသမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်လျှင် ပူပန်စေတတ် နှိပ်စက်တတ်သော ကိလေသာဓမ္မတို့၏ အာရုံပြုမှုကို ခံရ၏၊ လောကုတ္တရာသမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်လျှင် ကိလေသာဓမ္မတို့၏ အာရုံပြုမှုကို မခံရတော့ချေ။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် သမ္မာဒိဋ္ဌိဓာတ်သဘောကို ဖြစ်စေတတ်သော အကြောင်း ပြည့်စုံ ညီညွတ်မှ ဖြစ်ပေါ်သည် (သပ္ပစ္စယ)။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဆိုင်ရာအကြောင်းတရားတို့က အညီအညွတ် ပြုပြင်ပေးနေရ၏၊ ပြုပြင်ပေးမှ ဖြစ်ပေါ် တည်တံ့နိုင်၏(သင်္ခတ) ။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိကို ပကတိမံသစက္ခုဖြင့် မမြင်ရ မမြင်နိုင် (အနိဒဿန)။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိကို ကိုင်တွယ် စမ်းသပ် ထိပါး၍ မရ (အပ္ပဋိဃ)။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် စိတ်၌ မှီသော စေတသိက်နာမ်တရားသက်သက် ဖြစ်၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် လောကီလည်း ရှိ၏၊ လောကုတ္တရာလည်း ရှိ၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိကို အချို့သော ဉာဏသမ္ပယုတ် မနောဝိညာဏဓာတ်ဖြင့်သာ သိနိုင်၏၊ အချို့ ဖြင့် မသိနိုင်။ (ကေနစိ ဝိညေယျ၊ န ကေနစိ ဝိညေယျ)၊</p> <p>လောကီသမ္မာဒိဋ္ဌိကို အာသ၀ သံယောဇန ဂန္ထ ဩဃ ယောဂ နီဝရဏ ပရာမာသတို့က အာရုံ ပြုနိုင်၏၊ လောကုတ္တရာသမ္မာဒိဋ္ဌိကို ၎င်းတို့က အာရုံမပြုနိုင်။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် မိမိ(သမ္မာဒိဋ္ဌိ)ကလည်း အခြားအာရုံများကို အာရုံပြုနိုင်၏၊ မိမိ (သမ္မာဒိဋ္ဌိ) ကိုလည်း အခြား စိတ်, စေတသိက်တို့၏ အာရုံပြုမှုကို ခံယူနိုင်၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် စေတသိက် ပရမတ္ထဖြစ်၏၊ ယှဉ်သင့်သောစိတ်နှင့် ယှဉ်၏။</p> <p>အခြား စိတ် စေတသိက်တို့ကလည်း မိမိ(သမ္မာဒိဋ္ဌိ)ကို အာရုံပြုနိုင်၏။</p> <p>နှီးနှောသင့်သော စိတ်နှင့် နှီးနှော၏၊ အတူဖြစ်သင့်သောစိတ်နှင့် အတူတကွ ဖြစ်၏၊ အစဉ် လိုက်သင့်သော စိတ်သို့ အစဉ် လိုက်၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် အတွင်း(အဇ္ဈတ္တ)သန္တာန်၌ ဖြစ်၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ပူပန်စေတတ် နှိပ်စက်တတ်သော ကိလေသာလည်း မဟုတ်၊ ကိလေသာနှင့် လည်း မယှဉ်။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ပယ်စွန့်အပ်သောတရား မဟုတ်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ကာမာဝစရသမ္မာဒိဋ္ဌိလည်း ရှိ၏၊ ရူပါဝစရ သမ္မာဒိဋ္ဌိလည်း ရှိ၏၊ အရူပါဝစရသမ္မာဒိဋ္ဌိလည်း ရှိ၏၊ လောကုတ္တရာသမ္မာဒိဋ္ဌိလည်း ရှိ၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် လောကီ၌လည်း အကျုံးဝင်၏၊ လောကုတ္တရာ၌လည်း အကျုံးဝင်၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် နိယျာနိကလည်း ရှိ၏၊ အနိယျာနိကလည်း ရှိ၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် နိယတလည်းရှိ၏၊ အနိယတလည်း ရှိ၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ငိုကြွေး မြည်တမ်းကြောင်းမဟုတ်သော အရဏတရားဖြစ်၏ (ဝိဘင်းပါဠိတော် ပဒ အမှတ် ၁၅၂။တိက၊ ဒုက)။</p> <p>ဤသို့ အကြွင်း မကျန်မရှိ ဝေဖန်မှုကို အဘိဓမ္မာဟု ဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် ယတ္ထ ခန္ဓာ ဒယော နိပ္ပဒေသေန ဝိဘတ္တာ၊ သော အဘိဓမ္မော နာမဟု ဆိုခဲ့ပြီ။</p> <p>ဤမျှသာ မကသေး၊ အာယတနဝိဘင်းတို့ဖြင့်လည်း ၎င်းနည်းအတိုင်း ဝေဖန်လျှင် လွန်စွာ ကျယ်ဝန်းသွားမည် ဖြစ်၍ ချန်လှပ်လိုက်ရပေသည်။</p> <p>ဓမ္မစက္ကပ္ပဝတ္တန-(ဓမ္မစကြာ)သုတ်သည် သစ္စာလေးပါးကို ဟောတော်မူသောသုတ်ဖြစ်၍ သစ္စဝိဘင်းဖြင့် ဝေဖန်၍ ပြရာ၏။ (ဝိဘင်း ပဒ-၁၈၉)။<br> (၁) ဒုက္ခ အရိယသစ္စာ<br> ( ၂ ) ဒုက္ခသမုဒယ အရိယသစ္စာ<br> (၃) ဒုက္ခနိရောဓ အရိယသစ္စာ<br> (၄) ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိပဋိပဒါ အရိယသစ္စာ၊</p> <p>ဤအရိယသစ္စာလေးမျိုးတို့အနက် သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိပဋိပဒါ အရိယသစ္စာ တရားကိုယ် ရှစ်ပါး တို့၌ အကျုံးဝင်၍ ထိပ်ဆုံးက နေသော အရိယသစ္စာပင် ဖြစ်၏။</p> <p>ဒုက္ခ၏ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း အကျင့်ဖြစ်သော အမှန်တရားကြီးတခု ဖြစ်၏။ (ဝိဘင်း ပဒ ၂ဝ၅)<br> (၁) ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြား၍ သိမှုသည်လည်း ဤသမ္မာဒိဋ္ဌိဉာဏ်<br> (၂) သမုဒယသစ္စာကို ပယ်ဘို့ရန် သိမှုမှာလည်း ဤသမ္မာဒိဋ္ဌိဉာဏ်</p> <p>(၃) နိရောဓသစ္စာကို မျက်မှောက်ပြု သိမြင်မှုသည်လည်း ဤသမ္မာဒိဋ္ဌိဉာဏ်ပင် ဖြစ်ပေသည်၊</p> <p>(၄) မဂ္ဂသစ္စာကို ထပ်ပြန်တလဲလဲ ပွါးများမှုသည် လည်း ဤသမ္မာဒိဋ္ဌိဉာဏ်ပင် ဖြစ်ပေသည်၊</p> <p>ဓမ္မစကြာ သုတ္တန်ပါဠိတော်၌ စက္ခုံ ဥဒပါဒိ၊ ဉာဏံ ဥဒပါဒိ၊ ပညာ ဥဒပါဒိ၊ ဝိဇ္ဇာ ဥဒပါဒိ၊ အာလောကော ဥဒပါဒိ ဟူ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဤမျှနှင့်ပင် အဘိဓမ္မာဒေသနာသည် အကြွင်းအကျန်မရှိ ဟောတော်မူသည့် ပိဋကတော် ဖြစ်ကြောင်း သိနိုင်ပေပြီ၊ အဘိဓမ္မာ၌ ဟောတော်မူသမျှကို ထုတ်ဖော်ပြရပါမူ ကျမ်းတဆူပင် ဖြစ်နိုင်ပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာဟု ခေါ်ရပုံ အခြား အကြောင်းများ</h3> <p>အဘိဓမ္မပုဒ်အတွက် မှတ်ယူရန် ပြဆိုခဲ့သည့် နည်းမှတပါး အခြားနည်းများလည်း ရှိပေသေး၏။</p> <p>အဘိဓမ္မဟူသော ပုဒ်၌ပါသော အဘိသဒ္ဒါသည် ပွါးခြင်း (၀ုဍ္ဎိ) ဟူသော အနက်၌လည်း ဖြစ်သေး၏၊ ထို့ကြောင့် ၀ုဍ္ဎိမန္တာ ဓမ္မာ ဝုတ္တာ ဧတ္ထာတိ အဘိဓမ္မော ဟု ဝိဂြိုဟ်ပြုရာ၏။</p> <p>ဧတ္ထ၊ ဤအဘိဓမ္မာပိဋက၌။<br> ၀ုဍ္ဎိမန္တာ၊ ပွါးခြင်းရှိကုန်သော။<br> ဓမ္မာ၊ တရားတို့ကို။<br> ဝုတ္တာ၊ ဟောတော်မူအပ်ကုန်၏။<br> ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်။<br> အဘိဓမ္မော၊ အဘိဓမ္မ မည်၏။</p> <p>ဥပမာဆိုသော်-- ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၌ ရူပဘုံ၌ ဖြစ်ခြင်းငှါ အကြောင်း(ဈာန်) ကို ပွါး၏။ (ရူပဘုံသို့ ရောက်ကြောင်း ဖြစ်သောဈာန်ကို ပွါး၏)၁ စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူခြင်းသည်၎င်း၊ ဝိဘင်းပါဠိတော်၌ချစ်ခင်မှု မေတ္တာ)နှင့် တကွဖြစ်သော (မေတ္တာနှင့်ပြည့်စုံသော) စိတ်ဖြင့် တခုသောအရပ်ကို (ပြန့်အောင်) ဖြန့်၍နေ၏ J စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူခြင်းသည်၎င်း ပွါးခြင်းဆိုင်ရာ တရားဓမ္မများကို ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်ပေ၏၊<br> ၁။ ရူပူပပတ္တိယာ မဂ္ဂံ ဘာဝေတိ (ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ၄၄-စသည်)<br> ၂။ မေတ္တာသဂဟတေန စေတသာ ဧကံ ဒိသံ ဖရိတွာ ဝိဟရတိ (ဝိဘင်းပါဠိတော် ၂၈၄)</p> <p>ဤတွင် ပဌမအချက်ဖြင့် အာရမ္မဏိကဖြစ်သော ဈာန်စိတ်၃ ၏ ပွါးများရေးကို ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်၏၊ ဒုတိယအချက်ဖြင့် မေတ္တာစိတ်၏ အာရုံ၄ ကို ပွါးများရေး အတွက် ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်၏၊ ထိုဈာန်စိတ်သည်၎င်း ထိုအာရုံသည်၎င်းဓမ္မများ ဖြစ်ကုန်၏၊ (အဘိ = ပွါးခြင်းရှိကုန်သော။ ပွါးခြင်းနှင့် ပြည့်စုံကုန်သော + ဓမ္မ = သဘောတရား)။</p> <p>ထို့ပြင် အဘိသဒ္ဒါသည် ဤနေရာ၌ မှတ်ခြင်း(လက္ခဏ) ဟူသောအနက်၌လည်း ဖြစ်သေး၏။ ထို့ကြောင့် အဘိလက္ခိတာ ဓမ္မာ ဝုတ္တာ ဧတ္ထာတိ အဘိဓမ္မော ဟု ဝိဂြိုဟ်ပြုရာ၏။<br> ၃။ ဘာဝေတီတိ စိတ္တဿ ၀ုဍ္ဎနံ ဝုတ္တံ၊ (သာရတ္ထ၊ပ၊ ၇၃)<br> ၄။ ဖရိတွာတိ အာရမ္မဏဿ ဝဍ္ဎနံ ဝုတ္တံ။ (သာရတ္ထ၊ပ၊ ၇၃)</p> <p>ဧတ္ထ၊ ဤအဘိဓမ္မာခုနစ်ကျမ်း၌။<br> အဘိလက္ခိတာ၊ မှတ်အပ်ကုန်သော။<br> ဓမ္မာ၊ တရားတို့ကို။<br> ဝုတ္တာ၊ ဟောတော်မူအပ်ကုန်၏။<br> ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်။<br> အဘိဓမ္မော၊ အဘိဓမ္မမည်၏။<br> (သလက္ခဏာ ဓမ္မာ ဝုတ္တာ ဧတ္ထာတိ အဘိဓမ္မော-ဟုလည်း ဝိဂြိုဟ်ပြုကြ၏)။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၌ ရူပါရုံကို၎င်း သဒ္ဒါရုံကို၎င်း (တနည်း ရူပါရုံလျှင် အာရုံရှိသည်လည်းဖြစ်သော, သဒ္ဒါရုံလျှင် အာရုံရှိသည်လည်း ဖြစ်သော)၅ စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူခြင်းသည် အာရုံဖြင့် မှတ်အပ်သော (မှတ်ကြောင်းနှင့် တကွဖြစ်သော) တရားဓမ္မများကို ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်၏၊ ဤမှတပါး သမ္ပယုတ်အားဖြင့်၎င်း ကမ္မ ဒွါရ အားဖြင့်၎င်း ပဋိပဒါအားဖြင့်၎င်း မှတ်အပ်သော (မှတ်ကြောင်းနှင့်တကွဖြစ်သော) တရားဓမ္မများကိုလည်း ဤ ပိဋက၌ ဟောတော်မူလေသည်။<br> ၅။ ရူပါရမ္မဏံ ဝါ သဒ္ဒါရမ္မဏံ ဝါ (ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ၁၇)</p> <p>ဤမှတပါး အဘိသဒ္ဒါသည် ဤနေရာ၌ ပူဇော်ထိုက်ခြင်း(ပူဇိတ) အနက်၌လည်း ဖြစ်သေး၏။ ထို့ကြောင့် ပူဇိတာ ဓမ္မာ ဝုတ္တာ ဧတ္ထာတိ အဘိဓမ္မော ဟု ဝိဂြိုဟ်ပြုရာ၏။</p> <p>ဧတ္ထ၊ ဤအဘိ ဓမ္မာပိဋက၌။<br> ပူဇိတာ၊ ပူဇော်အပ်ကုန်သော။<br> ဓမ္မာ၊ တရားတို့ကို။<br> ဝုတ္တာ၊ ဟောတော်မူအပ်ကုန်၏။<br> ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်။<br> အဘိဓမ္မော၊ အဘိဓမ္မမည်၏။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၌ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ် ခုနစ်ယောက်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော တရားများ, အသေက္ခ (ရဟန္တာ) ပုဂ္ဂိုလ်၏ ဥစ္စာဖြစ်သောတရား များ၆ လောကမှ လွန်မြောက်သော တရားများ၇ စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူ ခြင်းသည် ပူဇော်ထိုက်သောတရားများကို ဟောတော်မူခြင်း ဖြစ်ပေ၏။<br> ၆။ သေက္ခာ ဓမ္မာ အသေက္ခာ ဓမ္မာ (ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ၂)<br> ၇။ လောကုတ္တရာ ဓမ္မာ (ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ၅)</p> <p>ဤမှတပါး အဘိ သဒ္ဒါသည် ဤနေရာ၌ ပိုင်းခြားခြင်း (ပရိစ္ဆန္န)အနက်၌လည်း ဖြစ်သေး၏။ ထို့ကြောင့် ပရိစ္ဆန္နာ ဓမ္မာ ဝုတ္တာ ဧတ္ထာတိ အဘိဓမ္မော ဟု ဝိဂြိုဟ်ပြုရာ၏။</p> <p>ဧတ္ထ၊ ဤအဘိ ဓမ္မာပိဋက၌။<br> ပရိစ္ဆန္နာ၊ ပိုင်းခြားအပ်ကုန်သော။<br> ဓမ္မာ၊ တရားတို့ကို။<br> ဝုတ္တာ၊ ဟောတော်မူအပ် ကုန်၏။<br> ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်။<br> အဘိဓမ္မော၊ အဘိဓမ္မမည်၏။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၌ တွေ့ထိမှု (ဖဿ)သည် ဖြစ်၏၊ ခံစားမှု (ဝေဒနာ)၁ သည် ဖြစ်၏ စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူခြင်းသည် ဆိုင်ရာ ဆိုင်ရာ တွေ့ထိခြင်း (ဖုသန) ခံစားခြင်း(ဝေဒိယန) ဟူသော ပိုင်းခြားချက် အသီးသီးဖြင့် ပိုင်းခြားအပ်သော ဓမ္မတို့ကို ဟောတော်မူခြင်း ဖြစ်ပေ၏။<br> ၁။ ဖဿော ဟောတိ ဝေဒနာ ဟောတိ (ဓမ္မသင်္ဂဏီ-၁၇)</p> <p>ပဋိဗလော ဝိနေတုံ အဘိဓမ္မေ အဘိဝိနယေ (အချင်းချင်း ပိုင်းခြားအပ်သော ဓမ္မ၌၎င်း၊ အချင်းချင်း ပိုင်းခြား အပ်သော ဝိနယ၌၎င်း ဆုံးမရန် စွမ်းနိုင်၏) စသည်ဖြင့် ဟောကြားတော် မူရာမျိုး၌လည်း အဘိ သဒ္ဒါသည် ပိုင်းခြားခြင်း အနက်၌ပင် ဖြစ်၏၊ ထို့ကြောင့်အချင်းချင်း ရောထွေးယှက်တင်ခြင်းမှ ကင်းသော ဓမ္မ၌၎င်း ဝိနယ၌၎င်း ဆုံးမရန် စွမ်းနိုင်၏ဟု ဆိုလိုကြောင်း ကို အဋ္ဌကထာဆရာ ဖွင့်ပြတော်မူလေသည်။</p> <p>ဖဿသည် ဝေဒနာမဟုတ်၊ (ဝေဒနာနှင့် မရောယှက်)၊ ဝေဒနာသည် သညာမဟုတ်၊ (သညာနှင့် မရောယှက်)၊ ဤသို့ ဓမ္မအချင်းချင်း မရောမယှက် ပိုင်းခြားခြင်းကိုပင် အဘိဓမ္မ ဆိုသည်။</p> <p>ပါဏာတိပါတော အကုသလံ ဟူသော စကား၌ ပါဏ(အသက်)ဟူသည် ဇီဝိတိန္ဒြေ ပေတည်း၊ ပါဏာတိပါတ (အသက်ကို သတ်ခြင်း)ဟူသည် ဇီဝိတိနွေ၏ ပြတ်ခြင်း ဘင်္ဂက္ခဏ ပေတည်း၊ အကုသလံ(အကုသိုလ်)ဟူသည် ဇီဝိတိန္ဒြေပြတ်ခြင်းကို ဖြစ်စေသည့် (ကာယပယောဂ, ဝစီပယောဂ ဟူသော ဝိညတ်ကို ဖြစ်စေသည့်) အကုသိုလ်စေတနာပေတည်း၊ ဤသို့ ပရမတ္ထအားဖြင့် တပါးနှင့်တပါး မရောယှက်ဟူလို။</p> <p>ဝိနည်းအရာတွင် --</p> <p>(၁) တမတ် တမတ်ထက်ပိုသော ပိုင်ရှင်မပေးသည့် သူတပါးဥစ္စာကိုဖြစ်စေ၊ တမတ် တမတ်ထက် ပို၍ ထိုက်သော သူတပါးပစ္စည်းကိုဖြစ်စေ ခိုးလိုစိတ်ဖြင့် ယူမိလျှင် ပါရာဇိက ပေတည်း၊</p> <p>(၂) တမတ်ထက် နည်းသောဥစ္စာကို ခိုးလိုစိတ်ဖြင့် ယူမိလျှင် ထုလ္လစဉ်းပေတည်း၊<br> (၃) ပံသုကူဖြစ်သော ပုဆိုးစသည်ကို ယူမိသော်ကား အာပတ်မသင့်(အနာပတ္တိ)၊</p> <p>(၄) ရွှေငွေ စသည်ကို ဘဏ္ဍာစိုးအဖြစ် သိမ်းထားမည်ဟူသော သဘောဖြင့် ယူမိသော် ပါစိတ်အာပတ်၊</p> <p>(၅) ရွှေငွေစသည်တို့ကို မိမိအဖို့ခံမိမူ နိဿဂ္ဂိယပါစိတ်၊<br> (၆) လက်ဆောင်ပေးသဖြင့် ကိုင်မိသော် ဒုက္ကဋ်၊</p> <p>(၇) ရူပိယဆဋ္ဋကဟူ၍ သမုတ်သော ရဟန်းက စွန့်ပစ်မည်ဟူ၍ ယူသော်ကား အာပတ်မသင့်(အနာပတ္တိ)၊</p> <p>ဤသို့ တခုနှင့်တခု မရောမယှက် ဆုံးဖြတ်နိုင်စွမ်းရှိသည်ကိုပင် ပိုင်းခြားခြင်းဟု ဆိုလေသည်။</p> <p>တနည်း-ဝိနည်းအရာဝယ် အိပ်မက်ဖြင့် သုက်လွှတ်လျှင် အာပတ်မသင့်သော်လည်း ပရမတ္ထအရာဝယ် အကုသိုလ်စေတနာကို ကောက်ယူရသည် စသည်ဖြင့် ဝိနည်းနှင့် ဓမ္မ မရောမယှက်သည်ကိုလည်း ပိုင်းခြားခြင်း ဟု ဖွင့်ပြတော်မူကြသေး၏။</p> <p>ထို့ပြင် အဘိ သဒ္ဒါသည် ဤနေရာ၌ သာလွန်ခြင်း( အဓိက) အနက်၌လည်း ဖြစ်သေး၏၊ ထို့ကြောင့် အဓိကာ ဓမ္မာ ဝုတ္တာ ဧတ္ထာတိ အဘိဓမ္မော ဟု ဝိဂြိုဟ်ပြုရာ၏။</p> <p>ဧတ္ထ၊ ဤအဘိဓမ္မာ ပိဋက၌။<br> အဓိကာ၊ သာလွန်ကုန်သော။<br> ဓမ္မာ၊ တရားတို့ကို။<br> ဝုတ္တာ၊ ဟောတော်မူအပ်ကုန်၏။<br> ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်။<br> အဘိဓမ္မော၊ အဘိဓမ္မမည်၏။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၌ ကြီးကျယ်မြင့်မြတ်သည့် အဖြစ်သို့ရောက်သော မဟဂ္ဂတ တရားများ, နှိုင်းယှဉ်မှုကို ပြုတတ်သော ရာဂစသည်တို့၏ ဆန့်ကျင်ဘက် အပ္ပမာဏ တရားများ၁, မိမိထက် သာလွန်မြင့်မြတ်သည့် တရားမရှိသော လောကုတ္တရာ တရားများ၂ စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူခြင်းသည် သာလွန်သည့် ဓမ္မများကို ဟောတော် မူခြင်းဖြစ်ပေ၏။ (ဤ၌ ကာမာဝစရထက် မဟဂ္ဂတဓမ္မ(မဟဂ္ဂုတ်တရား)က သာလွန်ကြောင်း၊ မဟဂ္ဂုတ်တရားထက် လောကုတ္တရာတရား (လောကုတ္တရဓမ္မ) က သာလွန်ကြောင်းကို သိလေ)။<br> ၁။ မဟဂ္ဂတာ ဓမ္မာ အပ္ပမာဏာ ဓမ္မာ (ဓမ္မသင်္ဂဏိပါဠိတော်-၂)<br> ၂။ အနုတ္တရာ ဓမ္မာ (ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်-၁၃)</p> <p>တနည်းအားဖြင့် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား၏ စကားတော်များကို (၁) ဓမ္မ (၂) အဘိဓမ္မ (၃)ဝိနယ (၄) အဘိဝိနယ၃ ဟူ၍ လေးမျိုးခွဲဝေအပ်၏။</p> <p>ထိုလေးမျိုးအနက် --<br> (၁) သုတ္တန်ပိဋကသည် ဓမ္မမည်၏၊</p> <p>(၂) ဓမ္မသင်္ဂဏီစသော ခုနစ်ကျမ်းသည် (ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း) သုတ္တန္တဓမ္မထက် သာလွန်ထူးခြားသည့် ပရိယတ္တိဓမ္မ ဖြစ်သောကြောင့် အဘိဓမ္မ (ထူးသောဓမ္မ လွန်သောဓမ္မ)မည်၏၊</p> <p>(၃) ဘိက္ခုဝိဘင်း ဘိက္ခုနီဝိဘင်း ဟူသော ဝိဘင်းအစုံသည် ကိုယ်နှုတ်တို့ကို ဆုံးမရာ ဆုံးမကြောင်း ဖြစ်သောကြောင့် ဝိနယ (ဝိနည်း) မည်၏၊</p> <p>(၄) ခန္ဓက ပရိဝါရ တို့ကား အာဘိသမာစာရိကဓမ္မ (အထူးတလည် မြတ်လှစွာသော အကျင့်ရှိသော ဓမ္မ)ကို ပြောကြားရာ ဖြစ်သောကြောင့် အဘိဝိနယ (ဝိနည်းထူး ဝိနည်းလွန်) မည်ပေ၏၄။</p> <p>တနည်း<br> (၁) သုတ္တန်ပိဋကသည်၎င်း အဘိဓမ္မာပိဋကသည်၎င်း ဓမ္မမည်ပေ၏၊</p> <p>(၂) မဂ်ဖိုလ်တို့သည်ကား နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အဘိဓမ္မ (ဓမ္မထူး ဓမ္မလွန်) မည်ပေ၏၊</p> <p>(၃) ဝိနယပိဋကတခုလုံးသည် ဝိနယ မည်၏၊</p> <p>(၄) ကိလေသာမီး ပျက်စီး ချုပ်ငြိမ်းမှုကို ပြုတတ်သည့် သိက္ခာ ၃-ပါးတို့သည်၎င်း, အကျဉ်းအားဖြင့် ဝဋ်မှ ထွက်မြောက်ရေး ဖြစ်သော သမထ ဝိပဿနာတို့သည်၎င်း အဘိဝိနယ (ဝိနည်းထူး, ဝိနည်းလွန်) မည်ပေ၏ ၅။</p> <p>၃။ အဘိဓမ္မေ အဘိဝိနယေတိဧတ္ထ (၁) ဓမ္မော (၂) အဘိဓမ္မော (၃) ဝိနယော (၄) အဘိဝိနယောတိ စတုက္ကံ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ (အင်္ဂုတ္တရ၊ဋ္ဌ၊တ၊ ၂၉၁)</p> <p>၄။ ၎င်း ၂၉၁။<br> ၅။ ၎င်း ၂၉၁။</p> <p>(ရဟန်းတော်များအဖို့) မှီခိုရာ (အားကိုးရာ)ကို ပြုတတ်သော တရားဆယ်မျိုးတို့တွင် တရားတော်ကို လိုလားခြင်း ချစ်ဖွယ်ပြောဆိုတတ်ခြင်း (ဆိုခဲ့သည့်) ဓမ္မ အဘိဓမ္မ ဝိနယ အဘိဝိနယ လေးမျိုးတို့၌ များစွာ မြတ်နိုးမှုရှိခြင်းဟူသော အချက်သည်လည်း မှီခိုရာ (အားကိုးရာ)ကို ပြုတတ်သည့် တရားတပါးအဖြစ် ပါဝင်လေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာ၏ နိဒါန်း</h3> <p>နိဒါန်း။ ။ ဒေသကာလဌာနစသည်တို့၏အစွမ်းဖြင့် မထင်ရှားသည့် ဒေသနာတော်ကို ထင်ရှားအောင် ပြု၍ ပြတတ်သောကြောင့် နိဒါန်းဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ပိဋကသုံးပုံတို့တွင် ဝိနည်းပိဋကအရာဝယ် သိက္ခာပုဒ် အသီးသီးအတွက် ဆိုင်ရာ ဆိုင်ရာဝတ္ထု နိဒါန်း ပုဂ္ဂိုလ်, ပဌမပညတ်, အနုပညတ်, အာပတ္တိ အနာပတ္တိ ဟူ၍ ပဌမသံဂါယနာ တင်စဉ်ကပင် အပြည့်အစုံ မှတ်တမ်း တင်တော်မူခဲ့ကြသဖြင့် ထင်ရှားရှိနေသည်။</p> <p>သုတ္တန်ပိဋကအရာ၌လည်း သုတ်တော်အသီးသီးအတွက် ဆိုင်ရာဆိုင်ရာ နိဒါန်း ပုဂ္ဂိုလ် ဝတ္ထု များဟူ၍ ပဌမသံဂါယနာတင်စဉ်ကပင် မှတ်တမ်းတင်တော်မူခဲ့ကြသဖြင့် ထင်ရှားရှိနေသည်။</p> <p>ဝိနည်းပိဋက သုတ္တန်ပိဋကများနည်းတူ အဘိဓမ္မာပိဋကအတွက် အဘယ်အရပ်၌ ဟောသည် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ် တို့အား ဟောသည်စသော အချက်အလက်တို့ ခိုင်ခိုင်လုံလုံ မရှိဟု ထင်မှတ်ကာ ဘုရားဟော မဟုတ်ဟု ယူဆသူများ ရှေးကပင် ရှိခဲ့ကြဘူးလေသည်၁။<br> ၁။ အဋ္ဌသာလိနီ၊ ၂၉။ ၃ဝ။၃၁-စသည်တို့၌ ဖြေရှင်းချက်များနှင့်တကွ အကျယ်ရှု။</p> <p>သို့သော် နိဒါန်းမရှိပါက ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားတော်မူချက် မဟုတ်နိုင်ဟူ၍ ယူဆစတမ်း ဆိုပါက ဇာတက, သုတ္တနိပါတ ဓမ္မပဒတို့၌ နိဒါန်းမရှိကြပေ၊ ထို့ကြောင့် ၎င်းတို့ကိုလည်း ဘုရားဟော မဟုတ်ဟူ၍ ယူရတော့မည်လော။ ဤသို့ကား မဟုတ်ချေ။</p> <p>စင်စစ်ကား အခြားသုတ်တော် အသီးသီးတို့၌ ဒေသနာနိဒါန်း တမျိုးစီသာ ရှိကြလေသည်။ အဘိဓမ္မာ၌ကား နိဒါန်းတမျိုးသာမက နှစ်မျိုးသုံးမျိုးပင် ရှိသည်ကို တွေ့ရလေသည်။</p> <p>နိဒါန်းနှစ်မျိုးကား (၁) အဓိဂမနိဒါန်းနှင့် (၂) ဒေသနာနိဒါန်းတို့ပေတည်း။</p> <p>(၁) အဓိဂမနိဒါန်း။ ။ထိုနှစ်မျိုးတို့အနက် ဒီပင်္ကရာ ထွတ်ချာမှန်ကင်း တရားမင်း၏ ခြေရင်းတော်တွင် ဗျာဒိတ် ခံယူသည့် အချိန်မှစ၍ မဟာဗောဓိပလ္လင်တော်အထိကို အဓိဂမနိဒါန်း (အသိရကြောင်းနိဒါန်း) ဟူ၍ မှတ်ယူ ရမည်။</p> <p>(၂) ဒေသနာ နိဒါန်း။ ။ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရသည်မှ တဖန် ဓမ္မစကြာတရား ဟောကြားတော်မူသည်အထိကို ဒေသနာနိဒါန်း (ဟောကြားကြောင်းနိဒါန်း)ဟူ၍ မှတ်ယူရမည်။ (အဋ္ဌသာလိနီ၊ ဋ္ဌ၊၃၂)</p> <p>တနည်း (၁) အဘိဓမ္မာဒေသနာကို သိရခြင်းအကြောင်းဖြစ်သော သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်သည် အဓိဂမနိဒါန်း မည်၏။<br> (၂) ဒေသ, ကာလ စသည်တို့သည် ဒေသနာနိဒါန်းမည်၏၊ (ဓမ္မသင်္ဂဏီ၊ အနုဋီကာ၊၂၅)။</p> <p>ဤဆိုခဲ့သည့် နိဒါန်းနှစ်မျိုးရှိသော အဘိဓမ္မာ၏ နိဒါန်းအရာကို လွန်စွာသဘောပေါက်နိုင်စေရန် အမေး, အဖြေ ပြုလုပ်၍ ပြပါဦးအံ့။</p> <p>(မေး) အဘိဓမ္မာဟူသည်ကို အဘယ်တရားက စတင်ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပါသနည်း။<br> (ဖြေ) သဗ္ဗညုတဉာဏ်ဖြင့်သာ (သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို ရမှသာ) အဘိဓမ္မာကို ဟောကြားနိုင်ပါသည်၊ ထို့ကြောင့် ထိုဉာဏ်ရဘို့အရေးဆီသို့ မိမိ၏ စိတ်ကို ဆောင်ကြောင်း (ဆုတောင်းကြောင်း) ဖြစ်သော သဒ္ဓါတရားသည် အဘိဓမ္မာတရားတော်၏ လက်ဦးအစ နိဒါနဖြစ်သည်ဟု ဆိုရပါမည်။</p> <p>(မေး) သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို အဘယ်မှာ ရင့်ကျက်စေခဲ့ပါသနည်း။<br> (ဖြေ) အခွဲနှင့်တကွခြောက်ရာ (ငါးရာ့ငါးဆယ်)သော အဖြစ်တော်တို့၌ ရင့်ကျက်စေတော် မူခဲ့ပါသည်၊ (ငါးရာ့ငါးဆယ်ဟု ဆိုခြင်းမှာလည်း ထုတ်ဖော်ဟောကြားသမျှ ဇာတ်တော်တို့ကိုသာ ဆိုခြင်းဖြစ်သည်၊ စင်စစ်ကား ဤကာလအတွင်း အဖြစ်တော်ပေါင်း ငါးရာ့ငါးဆယ်မျှ မကပါ။၁)</p> <p>၁။ န ဟိ ဧတ္တကာသုဝေ ဇာတီသု ပုညာဒိသမ္ဘာရသမ္ဘရဏံ၊ ကိံပန ကာရဏံ ဧတ္တကာယေဝ ဇာတိယော ဒေသိတာတိ၊ တဒညေသံ အတ္ထုပ္ပတ္တိယာ အဘာဝတော။ ။အနုဋီကာ။ ၂၅။</p> <p>(မေး) အဘယ်အရပ်၌ ရတော်မူ (သိတော်မူ) ပါသနည်း။<br> (ဖြေ) မဟာဗောဓိညောင်ပင်ရင်း၌ ရတော်မူ (သိတော်မူ) ပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘယ်အခါကာလ၌ ရပါသနည်း။<br> (ဖြေ) ဘိုးတော်အဉ္စနမင်း ဖြိုကြွင်းသကရာဇ် တရာ့သုံးခုနှစ် ကဆုန်လပြည့် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့၌ ရတော်မူပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရတော်မူ (သိတော်မူ) ပါသနည်း။<br> (ဖြေ) သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရား ရတော်မူ (သိတော်မူ)ပါသည်။</p> <p>(မေး) ထိုရတော်မူ သိတော်မူသည့် တရားတော်ကို အဘယ်အရပ်၌ စိစစ် (ဆင်ခြင်)တော်မူပါသနည်း။<br> (ဖြေ) ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ စိစစ် ဆင်ခြင်တော်မူပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘယ်အခါကာလ၌ စိစစ် ဆင်ခြင်တော်မူပါသနည်း။<br> (ဖြေ) မဟာဗောဓိပင်နှင့် ရွှေပလ္လင်၏ အနောက်မြောက် ရတနာဃရ စတုတ္ထ သတ္တာဟ၌ သီတင်းသုံး တော်မူစဉ် စိစစ်ဆင်ခြင်တော်မူပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် စိစစ် ဆင်ခြင်တော်မူပါသနည်း။<br> (ဖြေ) သဗ္ဗညုရှင်တော်ဘုရားသည်ပင် စိစစ် ဆင်ခြင်တော်မူပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘိဓမ္မာကို အဘယ်အရပ်၌ ဟောတော်မူပါသနည်း။<br> (ဖြေ) တာဝတိံသာမည် နတ်တို့ပြည်၌ ဟောတော်မူပါသည်။</p> <p>(မေး) ဘယ်သူ့အကျိုးငှါ ဟောတော်မူပါသနည်း။<br> (ဖြေ) နတ်ဗြဟ္မာတို့အကျိုးငှါ ဟောတော်မူပါသည်။</p> <p>(မေး) ဘယ်အကျိုးအတွက် ဟောတော်မူပါသနည်း။<br> (ဖြေ) ဩဃလေးဖြာ သံသရာဝဲဂယက်ထဲမှ အမြဲလွတ်အောင် ထုတ်ဆောင် ကယ်တင်ရန်အတွက် ဟောကြားတော်မူပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်များသည် ဤအဘိဓမ္မာတရားတော်ကို နာယူခဲ့ကြရပါသနည်း။<br> (ဖြေ) မယ်တော်ဖြစ်ခဲ့ဘူးသည့်သန္တုသိတနတ်သား အမှူးရှိသော နတ်ဗြဟ္မာ အပေါင်းတို့ နာယူခဲ့ကြပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်များ သင်ယူကြဆဲ ကျင့်ကြံဆဲ ဖြစ်ကြပါသနည်း။<br> (ဖြေ) သောတာပန်, သကဒါဂါမ်, အနာဂါမ် သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်များနှင့်၊ ကလျာဏပုထုဇဉ် ပုဂ္ဂိုလ်များသည် သင်ယူကြဆဲ ကျင့်ကြံကြဆဲ ပုဂ္ဂိုလ်များဖြစ်ပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်များသည် သင်ပြီး-ကျင့်ဆောင်ပြီး ပုဂ္ဂိုလ်များ ဖြစ်ကြပါသနည်း။<br> (ဖြေ) အာသဝေါ ကုန်ခန်းတော်မူပြီးကြသည့် ရဟန္တာအရှင်မြတ်တို့သည် သင်ပြီး ကျင့်ပြီး ပုဂ္ဂိုလ်များ ဖြစ်ကြပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် သင် အံ လေ့ကျက် မှတ်သား ဆောင်ရွက်ကြပါကုန်သနည်း။<br> (ဖြေ) ဤ အဘိဓမ္မာတရားတော်များကို နှလုံးသားအတွင်း ဆောင်သွင်းထားသူတို့သည် ဆောင်ရွက်သော ပုဂ္ဂိုလ်များ ဖြစ်ကြပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘိဓမ္မာတရားတော်သည် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်၏စကား ဖြစ်ပါသနည်း။<br> (ဖြေ) ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးသခင် ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ် အမှန်ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>(မေး) အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်များသည် အဆက်ဆက် ဆောင်ယူခဲ့ကြပါသနည်း။<br> (ဖြေ) အဘိဓမ္မာဆောင် ဆရာအဆက်ဆက်တို့ သင်ကြား ပို့ချ ကျင့်ဆောင်ခြင်းအားဖြင့် ဆောင်ယူခဲ့ ကြပါသည်။</p> <p>နိဒါနသုံးမျိုး။ ။ဤမှတပါး အဘိဓမ္မာ၌ (ပြဆိုခဲ့သည့် နိဒါန်း ၂-မျိုးအပြင်)--<br> (၁) ဒူရေနိဒါန်း၊<br> (၂) အဝိဒူရေနိဒါန်း၊<br> (၃) သန္တိကေနိဒါန်း ဟူ၍လည်း နိဒါန်းသုံးမျိုးရှိသည်။</p> <p>(၁) ဒူရေနိဒါန်း။ ။ ဒီပင်္ကရာမြတ်စွာသနင်း ခြေတော်ရင်း၌ ဖြန့်ခင်းတံတား မိန့်ကြားနိယ ဗျာဒိတ်ရသည့် ကာလမှ တုသိတာနတ်ပြည်အထိသည် အဘိဓမ္မာဒေသနာတော်၏ ဒူရေနိဒါန်း (အဝေးနိဒါန်း) ဖြစ်သည်။</p> <p>(၂) အဝိဒူရေနိဒါန်း။ ။တုသိတာနတ်ပြည်မှ ဗောဓိပင်နှင့် ရွှေပလ္လင်ဝယ် ငါးအင်မာရ်မျိုး ပယ်ချိုးသတ်ဖြတ် ဘုရားမြတ်အဖြစ်သို့ ဆိုက်ရောက်သော အထိသည် အဘိဓမ္မာဒေသနာတော်၏ အဝိဒူရေနိဒါန်း (မနီးလွန်း မဝေးလွန်းသော နိဒါန်း) ဖြစ်သည်။</p> <p>(၃) သန္တိကေနိဒါန်း။ ။ အခါတပါး ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားသည် တာဝတိံသာနတ်ပြည် ပင်လယ်ကသစ်ပင်ရင်း ခင်းထားအပ်သော ပဏ္ဍုကမ္ဗလာ မြကျောက်ဖျာထက်၌ သီတင်းသုံးတော်မူ၏၊ ထိုအခါ တာဝတိံသာနတ် ဗြဟ္မာ အပေါင်းတို့အား ကုသလာ ဓမ္မာ အကုသလာဓမ္မာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ စသော အဘိဓမ္မာတရားတော်ကို ဟောတော်မူလေပြီ ဟူသော စကားသည်ကား အဘိဓမ္မာဒေသနာတော်၏ သန္တိကေနိဒါန်း (အနီး နိဒါန်း) ဖြစ်သည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာ၏ ထင်ရှားသော နိဒါန်းများ</h3> <p>တနည်းအားဖြင့် အဘိဓမ္မာဟူသည် သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓဘုရားရှင်တို့၏ အရာသာလျှင် ဖြစ်ပေ၏၊ အခြားသူတို့၏ အရာမဟုတ်ချေ၊ သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓတို့၏ -—<br> ၁။ မယ်တော်ဝမ်းတိုက်သို့ သက်တော်မူခြင်း။<br> ၂။ ဖွားတော်မူခြင်း။<br> ၃။ သစ္စာလေးပါးကို ကိုယ်တော်တိုင် ဦးစွာ သိတော်မူခြင်း။<br> ၄။ ဓမ္မစကြာတရားတော်ကို ဟောတော်မူခြင်း။<br> ၅။ ယမိုက်ပြာဋိဟာ ပြတော်မူခြင်း။<br> ၆။ တာဝတိံသာသို့ ကြွတော်မူခြင်း။<br> ၇။ နတ်ပြည်၌ အဘိဓမ္မာကို ဟောတော်မူခြင်း။</p> <p>၈။ တာဝတိံသာမှ လူ့ပြည် (သင်္ကဿနဂိုရ်) သို့ ဆင်းသက်တော်မူခြင်းများသည် အလွန် ထင်ရှားသော အရာ ဖြစ်ပေ၏ ၁။</p> <p>၁။ အဋ္ဌသာလီနီ၊ ဋ္ဌ၊ ၃၀ ၌ အကျယ်ရှု။</p> <p>အဘိဓမ္မာအတွက်လည်း နိဒါန်း သီးခြားထုတ်၍ ပြရန် မလိုလောက်အောင်ပင် ထင်ရှားသော အချက်များ ဖြစ်ပေ၏။</p> <p>ဤအချက်နှင့် စပ်လျဉ်း၍ အဘိဓမ္မာသည် ဘုရားဟော အစစ်ဖြစ်ကြောင်း ဟူသော စာတမ်း၌ (အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ) ဆရာကြီးဦးလင်းက အောက်ပါအတိုင်း ရေးသားဖော်ပြခဲ့လေသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာကို သံဂါယနာတင်သောအခါမှာကား ဝိနည်းနှင့် သုတ္တန်မှာကဲ့သို့ မတင်မီ ဦးစွာ အဘိဓမ္မာကို -<br> (၁) အဘယ်အရပ်ဒေသမှာ ဟောတော်မူပါသနည်း၊<br> (၂) အဘယ် ပုဂ္ဂိုလ်ကိုစွဲ၍ ဟောတော်မူသနည်း၊<br> (၃) အဘယ်အကြောင်းကြောင့် ဟောတော်မူသနည်း</p> <p>စသည်ဖြင့် အရှင်မဟာကဿပက မေး၍ အရှင်အာနန္ဒာက ဖြေဆိုနေဖွယ် အလျင်း မရှိတော့ပြီ၊ မေးဖြေခြင်း ပြုနေပါက ရယ်ဖွယ်ရာအစစ်သာ ဖြစ်နေပေလိမ့်မည်၊ အကြောင်းကိုဆိုသော် ဓမ္မက္ခန္ဓာ ရှစ်သောင်း လေးထောင် ရှိသည့်အနက် ထက်ဝက်ဖြစ်သော ဓမ္မက္ခန္ဓာ လေးသောင်းနှစ်ထောင် ပါဝင်သော အဘိဓမ္မာ ဒေသနာတော်ကြီးမှာ အလွန်တရာပင် ကျယ်ဝန်းများပြားလှသော်လည်း မြတ်စွာဘုရားသည် တနေရာတည်း တထိုင်တည်း ပရိသတ်တခုတည်းမှာသာ တဆက်တည်း ဟောတော်မူသော ဒေသနာဖြစ်၍ ဟောတော်မူရာ အရပ်ဒေသနှင့် စပ်၍ မှတ်သားဖွယ် ရှုပ်ထွေးဝန်လေး ခဲယဉ်းနေရန် အလျင်းမရှိ။</p> <p>သာဝတ္ထိပြည်၏ တောင်မျက်နှာ သရက်ဖြူပင်ရင်းတွင် ရေမီးအစုံအစုံ တန်းခိုးပြာဋိဟာကို ပြတော်မူပြီး၍ ဝါဆိုလပြည့်နေ့တွင် တာဝတိံသာသို့ တက်ကြွကာ အဘိဓမ္မာ ဒေသနာကို ဟောပြီးလျှင် ဟောပြီးခြင်း သီတင်းကျွတ် လပြည့်နေ့တွင် သင်္ကဿနဂိုရ်သို့ ကြွဆင်းတော်မူကြောင်းတွေကို လှည်းနေလှေအောင်း မြင်းဇောင်းမကျန် အထင်အရှား အားလုံး သိမြင်နေကြသော အရာဖြစ်၍ ဤအရာကို အမေးအဖြေ ပြုလုပ်နေပါက ရယ်ဖွယ်ရာမဖြစ်ဘဲ အဘယ်မှာ ရှိနိုင်တော့မည်နည်း။</p> <p>ဤမှတပါး အဘိဓမ္မာကို ဟောကြားတော်မူရာ နိဒါန်းရှိမှု မရှိမှုနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ရှေးအခါကပင် အဖြေအမျိုးမျိုး ပေးခဲ့ကြဘူးလေသည်။</p> <p>စတုတ္ထသံဂါယနာ တင်သောခေတ်အထိ အဘိဓမ္မာသည် နိဒါန်းမရှိသဖြင့် ဘုရားဟောမဟုတ် ဟူသော ငြင်းဆိုမှု မပေါ်ပေါက်သေးပေ၊ အဋ္ဌကထာဆရာကြီး အရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသ မတိုင်မီ အနှစ်တရာလောက် တွင်မှ ငြင်းဆိုသူများ ပေါ်လာသောကြောင့် မဏ္ဍလာရာမဝါသီ တိဿဘူမိထေရ် စသည်တို့က နိဒါန်း ရှိကြောင်းကို ဖြေရှင်းတော်မူခဲ့ကြရလေသည် ၁။<br> ၁။ အဘိဓမ္မာနေ့အရေးတော်ပုံ၊ စာမျက်နှာ-၉၀(ယမိုက်ဆရာတော်၏ ရေးသားချက်)၌ ရှုပါ။</p> <p>မဏ္ဍလာရာမဝါသီ တိဿဘူတိထေရ်က (သံယုတ္တနိကာယ ၃-၁၁) ပဒေသသုတ္တန်ကို ကိုးကားတော်မူကာ (ခန္ဓာ, အာယတန, ဓာတ်, သစ္စာ, ဣန္ဒြေ, ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်, သတိပဋ္ဌာန်, ဈာန်, နာမ်, ဓမ္မဟု ဆိုအပ်သော) ပဒေသဆယ်ပါးတို့ကို အကြွင်းမရှိ ထိုးထွင်း၍ သိရာ မဟာဗောဓိပင်သည်ပင် အဘိဓမ္မာ၏ နိဒါန်း ဖြစ်ကြောင်းကို ရှင်းလင်းဖော်ပြတော်မူခဲ့လေသည် ၂။<br> ၂။ အဋ္ဌသာလိနီ၊ ဋ္ဌ။ ၃၁-၌ အကျယ်ရှု။</p> <p>ဂါမဝါသီ သုမနဒေဝမထေရ်ကလည်း အဘိဓမ္မာ၌ နိဒါန်းမရှိဟု ယူဆကြသော ပရဝါဒီတို့အား အခါတပါး ဘုရားရှင်သည် တာဝတိံသာ နတ်ပြည် ပင်လယ်ကသစ်ပင်ရင်း ခင်းထားအပ်သော ပဏ္ဍုကမ္ဗလာ ကျောက်နေရာထက်၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူ၏၊ ထိုအခါ တာဝတိံသာ နတ်အပေါင်း တို့အား ကုသလာ ဓမ္မာ, အကုသလာ ဓမ္မာ, အဗျာကတာ ဓမ္မာစသည်ဖြင့် အဘိဓမ္မာဒေသနာ တော်ကို ဟောကြားတော်မူ၏ ဟူသော နိဒါန်းကို မိန့်ဆိုတော်မူလေသည်ဟု မိန့်တော်မူခဲ့သည် ၃။<br> ၃။ အဋ္ဌသာလိနီ၊ ဋ္ဌ။ ၃၁-၌ အကျယ်ရှု။</p> <h3>အဘိဓမ္မာပိဋက ဘုရားဟော ဟုတ် မဟုတ်</h3> <p>ထို့ပြင် ရှေးဆရာတော်ကြီးများသည် အဘိဓမ္မာ ဘုရားဟောဖြစ်ကြောင်းကို ပါဠိတော် တိုက်ရိုက် အကိုး အကား အနေဖြင့် အောက်ပါ ပါဠိတော်ကို ထုတ်ဆောင် ကိုးကားလေ့ရှိတော်မူကြကုန်၏။</p> <p>တာဝတိံသေ ယဒါ ဗုဒ္ဓေါ၊ သိလာယံ ပဏ္ဍုကမ္ဗလေ။<br> ပါရိစ္ဆတ္တကမူလမှိ၊ ဝိဟာသိ ပုရိသုတ္တမော။<br> ဒသသု လောကဓာတူသု၊ သန္နိပတိတွာန ဒေဝတာ။<br> ပယိရုပါသန္တိ သမ္ဗုဒ္ဓံ၊ ဝသန္တံ နဂမုဒ္ဓနိ။<br> (ပေတဝတ္ထုပါဠိတော်၊ အင်္ကုရပေတဝတ္ထု-၁၆၀)</p> <p>အနက်အဓိပ္ပါယ်ကား——</p> <p>၃၁၇။ ။ ယောက်ျားမြတ်ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် အကြင် အခါ တာဝတိံသာနတ်ပြည် ပင်လယ် ကသစ်ပင်ရင်း ပဏ္ဍုကမ္ဗလ အမည်ရှိသော ကျောက်ဖျာ၌ သီတင်း သုံးတော်မူနေလေပြီ။</p> <p>၃၁၈။ ။ တသောင်းသော လောကဓာတ်တို့၌ (နေကုန်သော) နတ် ဗြဟ္မာတို့သည် စည်းဝေးကုန်၍ မြင်းမိုရ်တောင်ထိပ်၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားကို ဆည်းကပ်ကြကုန်၏။</p> <p>အဘိဓမ္မာ ပါဠိသည် ဘုရားဟော မဟုတ်ဟု အယူရှိသော ဓမ္မကထိကတပါးကို ရဟန်းတော် တပါးက ဝိနည်း ပိဋကကို ကောင်းစွာ မသင်ကြားခဲ့ဘူး၍သာ အဘိဓမ္မာသည် ဘုရားဟောမဟုတ် ဟု ယူဆဟန်တူကြောင်း စသည်တို့ကို မိန့်ဆိုတော်မူကာ (အောက်ပါ) ဝိနည်း ပါဠိတော်လာ စကားရပ်များအရ ဘုရားဟော ဖြစ်ကြောင်းကို ရှင်းလင်းမြွက်ကြားတော်မူခဲ့ဘူးလေသည် ၁။<br> ၁။ အဋ္ဌသာလိနီ၊ဋ္ဌ။ ၂၉ ၌ အကျယ်ရှု။</p> <p>အကြင်ရဟန်းသည် ကဲ့ရဲ့လို၍မဟုတ်ဘဲ ငါ့ရှင် တိုက်တွန်းပါ၏၊ သင်သည် သုတ္တန်ကို၎င်း ဂါထာတို့ကို၎င်း အဘိဓမ္မာကို၎င်း (ဝိနည်းမှ ရှေးဦးစွာ) သင်ယူပါလော့၊ နောက်၌လည်း ဝိနည်းကို သင်ရပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုပါက ထိုရဟန်းအား အာပတ်မသင့်။ (ပါစိတ်ပါဠိတော်၊ ၁၈၉)</p> <p>အကြင်ရဟန်းမိန်းမသည် သုတ္တန်၌ အခွင့်ကိုပြုစေပြီးလျှင်(သုတ္တန်ကို မေးမြန်းရန် အခွင့်တောင်းပြီးလျှင်) ဝိနည်းကိုဖြစ်စေ၊ အဘိဓမ္မာကိုဖြစ်စေ မေး၏၊ ထိုဘိက္ခုနီမအား ပါစိတ်အာပတ်သင့်၏၊ ဝိနည်း၌ အခွင့်ကို ပြုစေပြီးလျှင်(ဝိနည်းကို မေးမြန်းရန် အခွင့်တောင်းပြီးလျှင်) သုတ္တန်ကိုဖြစ်စေ အဘိဓမ္မာကိုဖြစ်စေ မေး၏၊ ပါစိတ်အာပတ်သင့်၏။ (ပါစိတ်ပါဠိတော်၊ ၄၆၀)</p> <p>မဟာဂေါသိင်္ဂသုတ်။ ။မဟာဂေါသိင်္ဂသုတ်သည် အဘိဓမ္မာဘုရားဟောဖြစ်ကြောင်း ကိုးကားရာတွင် အဆိုပါ ဝိနည်းတော်လာ စကားထက်ပင် ခိုင်မာသေးကြောင်းကို အဋ္ဌကထာဆရာကြီး အသျှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသက မှာထားဖော်ပြတော်မူခဲ့ပြန်လေသည် ၂။<br> ၂။ အဋ္ဌသာလိနီ၊ ဋ္ဌ။ ၂၉ ၌ အကျယ်ရှု။</p> <p>အဂ္ဂသာဝကကြီးနှစ်ပါးနှင့်တကွ တပည့်သာဝကကြီး ၄-ပါးတို့သည် ဂေါသိင်္ဂသာလဝန (အင်ကြင်းတော) အတွင်း တပေါင်းလပြည့်နေ့ ညဉ့်အခါ၌ အမေးအဖြေ ပြုတော်မူကြပြီးနောက် အသျှင်သာရိပုတ္တရာသည် ထိုမေး-ဖြေချက်များကို ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားထံ သွား၍ လျှောက်ထားလေသည်၊ ထိုလျှောက်ထားချက်တွင် ပါဝင်သည့် အမေးအဖြေတို့ကား—</p> <p>(အသျှင်သာရိပုတ္တရာ) ငါ့ရှင်မောဂ္ဂလာန်၊ အဘယ်သို့သော ရဟန်းသည် ငါတို့နေရာ အင်ကြင်းတော (ဝါ-သာသနာ) ကို တင့်တယ်စေပါသနည်း-ဟု မေး၏။</p> <p>(အသျှင်မောဂ္ဂလာန်) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းနှစ်ပါးတို့သည် အဘိဓမ္မာတရားကို ပြောကြားကြ၍ အချင်းချင်း ပြဿနာကို မေးမြန်းဖြေဆိုကြကာ တွန့်တိုဆုတ်နစ်ခြင်း မရှိကြလျှင် ထို ရဟန်းနှစ်ပါးတို့၏ စကားဖြစ်ခြင်းသည် တရားနှင့်လျော်သည်ပင်ဖြစ်သည်၊ ငါ့ရှင်သာရိပုတ္တရာ ဤသို့သော ရဟန်းမျိုးသည် လပြည့်ဝန်း၏အရောင်ဖြင့် ထွန်းပသော အင်ကြင်းတောကို တင့်တယ် စေပါသည် ဟု ဖြေဆိုလေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်ဘုရားက ချစ်သားသာရိပုတ္တရာ၊ ကောင်းပေစွ၊ ကောင်းပေစွ၊ မောဂ္ဂလာန်သည် အမေးပုစ္ဆာကို ကောင်းစွာ ဖြေဆိုအပ်ပေ၏ (သုကထိတံ မောဂ္ဂလာနေန) ဟု မိန့်တော်မူ၏၊ ထို့ပြင် ရှင်တော်ဘုရားက ချစ်သားသာရိပုတ္တရာ မောဂ္ဂလာန်သည် အစစ်ဖြစ်သော ဓမ္မကထိက ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏၊ အဘိဓမ္မာ တတ်မြောက် နားလည်သော ရဟန်းတို့သည်သာလျှင် ဓမ္မကထိကမည်ကုန်၏ (အာဘိဓမ္မိကဘိက္ခူ ယေဝ ကိရ ဓမ္မကထိကာ နာမ)၊ အဘိဓမ္မာမတတ် ရဟန်းတို့သည် တရားဟောကုန်ငြားသော်လည်း ဓမ္မကထိကတရားဟော ပုဂ္ဂိုလ်အစစ် မမည်ကုန်ဟု မိန့်တော်မူသည်။ (မဟာဂေါသိင်္ဂသုတ်၊ မဟာယမကဝဂ်၊ မူလပဏ္ဏာသပါဠိတော် စာမျက်နှာ-၈၁)</p> <p>ပဌမသံဂါယနာတင်ရာတွင် နက်နဲသိမ်မွေ့သည့် ဉာဏ်ကျက်စားရာ ဓမ္မသင်္ဂဏီစသော ခုနစ်ကျမ်း တို့ကို ဤကား အဘိဓမ္မာပိဋက မည်ပေသည် ဟု မိန့်တော်မူကြပြီးလျှင် ရဟန္တာအရှင်မြတ်ကြီး ငါးရာတို့ တပြိုင်နက် ရွတ်ဆိုကာ အတည်ပြုတော်မူခဲ့ကြလေသည်၊ အပြီးတွင် မဟာပထဝီမြေကြီး တုန်လှုပ်လေ၏။</p> <p>အထက်ပါ အထောက်အထားကျမ်းကိုး သာဓကများသည် အဘိဓမ္မာကို မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားကြောင်း ပေါ်လွင် ထင်ရှားစေပါသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာဆောင် အစဉ်အဆက်</h3> <p>ဤအဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်းတို့ကို ပဌမသံဂါယနာတင်တော်မူချိန်မှ တတိယသံဂါယနာတင်တော် မူချိန်အထိ--<br> ၁။ အသျှင်သာရိပုတ္တရာ<br> ၂။ အသျှင်ဘဒ္ဒဇိ<br> ၃။ အသျှင်သောဘိတ<br> ၄။ အသျှင်ပိယဇာလီ<br> ၅။ အသျှင်ပိယပါလ<br> ၆။ အသျှင်ပိယဒဿီ<br> ၇။ အသျှင်ကောသိယပုတ္တ<br> ၈။ အသျှင်သိဂ္ဂဝ<br> ၉။ အသျှင်သန္ဒေဟ<br> ၁၀။ အသျှင်မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿ (တတိယသံဂါယနာ)<br> ၁၁။ အသျှင်သုဒတ္တ<br> ၁၂။ အသျှင်ဓမ္မိယ<br> ၁၃။ အသျှင်ဒါသက<br> ၁၄။ အသျှင်သောဏက<br> ၁၅။ အသျှင်ရေဝတ</p> <p>စသော အရှင်မြတ်တို့သည် အစဉ်အဆက် မပြတ်ဆောင်ယူတော်မူခဲ့ကြလေသည်၊</p> <p>(စင်စစ်အားဖြင့် ပဌမသံဂါယနာတင်ချိန်တွင် အသျှင်သာရိပုတ္တရာ မရှိတော့ချေ၊ ပဌမသံဂါယနာတင် အပြီးတွင် ၎င်း၏တပည့် စဉ်ဆက်တို့က တာဝန်ယူကာ ပို့ချသင်ကြားတော်မူခဲ့ကြလေသည်ဟု မှတ်ယူ သင့်၏)။</p> <p>ထိုအရှင်မြတ်တို့၏ တပည့်သား အစဉ်အဆက်တို့သည်လည်း အစဉ်အဆက်မပြတ် ဆောင်ယူတော်မူခဲ့ ကြသောကြောင့် ဇမ္ဗူဒီပ(ဣန္ဒြိယ)တခွင်၌ အဘိဓမ္မာဆရာစဉ်ဆက် မပြတ် ထွန်းကား ပေါ်ထွက်ခဲ့လေသည်။</p> <p>ဇမ္ဗူဒီပ ဣန္ဒိယနိုင်ငံမှ သီဟိုဠ်ကျွန်းသို့——<br> ၁။ အသျှင်မဟိန္ဒ<br> ၂။ အသျှင်ဣဋ္ဋိယ<br> ၃။ အသျှင်ဥတ္တိယ<br> ၄။ အသျှင်သမ္မလ<br> ၅။ အသျှင်ပဏ္ဍိတ<br> ၆။ အသျှင်ဘဒ္ဒနာမ ၁<br> ၁။ ဘဒ္ဒသာလ ဟုလည်း ရှိကြ၏။ ပါရာဇိကဏ်၊ ဋ္ဌ။ ၄၈ စသည်။</p> <p>ဟူသော အရှင်မြတ် ခြောက်ပါးတို့သည် အဘိဓမ္မာသာသနာတော်ကြီးကို ဆောင်ယူတော်မူခဲ့ကြကြောင်း အဋ္ဌကထာများ၌ ပြဆိုတော်မူကြသည်။ ထိုအသျှင်မဟာမဟိန္ဒထံမှ အရိဋ္ဌစသော အရှင်မြတ်တို့က တဖန် သင်ယူကြပြန်ကာ သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ ဆရာစဉ်ဆက် မပြတ် ဆောင်ယူခဲ့ကြပြန်သည်။</p> <p>ဤသို့ အဋ္ဌကထာများတွင် ဇမ္ဗူဒိပ်(ဣန္ဒိယ)နိုင်ငံ တခွင်၌၎င်း, သီဟိုဠ်ကျွန်း၌၎င်း အဘိဓမ္မာ ဒေသနာတော်နှင့် တကွ နိကာယ်ငါးရပ် ပိဋကတ် ၃-ပုံဟူသော ပရိယတ္တိသာသနာတော် စဉ်ဆက်မပြတ် ပြန့်ပွါးပုံကိုသာ အထူးတလည် ဖွင့်ပြတော်ခဲ့မူကြသော်လည်း ထိုအခါက သာသနာပြု စေလွှတ်ရာ ပါဝင်သည့် ကသ္မီရ ဂန္ဓာရ မဟိံသက မဏ္ဍလ ဝနဝါသိ အပရန္တက, မဟာရဋ္ဌ ယောနကလောက, သုဝဏ္ဏဘူမိ ဟိမဝန္တဒေသ ဟူသော အခြားဌာနများ၌လည်း အဘိဓမ္မာ ဒေသနာတော်နှင့်တကွ နိကာယ်ငါးရပ် ပိဋတ်တော်များ ပြန့်ပွါးခဲ့ကြောင်း သတိပြုသင့်လှသည်၊ (အကြောင်းကြောင်းတို့ကြောင့် တိုးချေ ဆုတ်ချေ ကွယ်ချေပချေ ရှိကြမည်မှာကား ဓမ္မတာပေတည်း)။</p> <p>မြန်မာနိုင်ငံ၌လည်း ဆိုခဲ့သော ဌာနအဖြာဖြာ ဆရာအဆက်ဆက် မပျက်မပြတ် အကြောင်းရပ် အားလျော်စွာ အဘိဓမ္မာပိဋကတ်တော်နှင့်တကွ နိကာယ်ငါး၀ ပိဋကသုံးပုံ အလုံးစုံတို့ကို ပုဂံ မြင်စိုင်း စစ်ကိုင်း ပင်းယ အင်းဝ ရွှေဘို ရန်ဖြိုအမရ မန္တလမှ ကာလထွန်းသစ် ယခုခေတ်အထိ အဆက်မပြတ် ဆောင်ယူတော်မူခဲ့ကြပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်း</h3> <p>အဘိဓမ္မာဒေသနာတော်ကို ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံကြွမြန်းတော်မူပြီးနောက် ပဌမသံဂါယနာ တင်တော်မူကြသည့် အရှင်မြတ်တို့က ပိဋကအားဖြင့် အဘိဓမ္မာပိဋကဖြစ်ကြောင်းကို၎င်း၊ နိကာယ်အားဖြင့် ခုဒ္ဒကနိကာယ်အဝင် ဖြစ်ကြောင်းကို၎င်း၊ အင်္ဂါအားဖြင့် ဝေယျာကရဏ ဖြစ်ကြောင်းကို၎င်း၊ ဓမ္မက္ခန္ဓာ အားဖြင့် လေးသောင်းနှစ်ထောင် ရှိကြောင်းကို၎င်း သတ်မှတ် ပိုင်းခြားထားတော်မူခဲ့ကြသည်။</p> <p>ထိုအဘိဓမ္မာဒေသနာတော်သည် ကျမ်းအားဖြင့်——<br> ၁။ ဓမ္မသင်္ဂဏီ<br> ၂။ ဝိဘင်္ဂ (ဝိဘင်း)<br> ၃။ ဓာတုကထာ<br> ၄။ ပုဂ္ဂလပညတ္တိ (ပုဂ္ဂလပညတ်)<br> ၅။ ကထာဝတ္ထု<br> ၆။ ယမက (ယမိုက်)<br> ၇။ ပဋ္ဌာန (ပဋ္ဌာန်း)</p> <p>ဟူ၍ ၇ ကျမ်းရှိသည်။</p> <h3>၁။ ဓမ္မသင်္ဂဏီ</h3> <p>ထို ၇-ကျမ်းအနက် ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းမှာမူကား ကုသလဓမ္မ အကုသလဓမ္မ အစ ရှိကုန်သောဓမ္မတို့ကို အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့် ဟောတော်မူသောကျမ်းဟု ဆိုလိုသည်၊ (ဓမ္မ= ကုသလဓမ္မစသည်၊ သင်=သံ=အကျဉ်း၊ ဂဟ=ပေါင်းယူခြင်း)။</p> <p>စင်စစ်ကား ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ဖဿစသော တရားများ ဖဿစသော တရားများ ပထဝီ စသော တရားများ၏ အနက်အဓိပ္ပါယ်တို့ကို အမျိုးမျိုးသော စကားပရိယာယ်တို့ဖြင့် ထပ်ဆင့်၍ ဆန်းကြယ်စွာ ဝေဖန် ဖွင့်ပြတော်မူသည်(အနုပဒဝိဘာဂ)။ ဤကျမ်း၌ ပရမတ္ထတရားတို့ကို အကျဉ်းပေါင်းရုံး၍ ပြသည်ဟု ဆိုငြားသော်လည်း အစဉ်အလာ သမားရိုးကျ သာမည အကျဉ်းပေါင်းရုံး ရုံမျှသာ မဟုတ်ပေ၊ အကျဉ်းပေါင်းရုံးသည်ဟု ဆိုရာ၌လည်း တိက် ဒုက် တို့၏အစွမ်းဖြင့် အကျဉ်းရုံးမှုကို ရည်ရွယ်၍သာ ဓမ္မသင်္ဂဟဟု ခေါ်ဝေါ်ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>တနည်း ကုသလဓမ္မ, အကုသလဓမ္မစသော တရားတို့ကို ကောင်းစွာ ဟောဆိုရာ ဟောဆိုကြောင်းဖြစ်သော ကျမ်းဟု ဆိုလိုသည်၊ (ဓမ္မ=ကုသလဓမ္မစသည်၊ သင်=သံ=ကောင်းစွာ၊ ဂဟ= ယူငင် ဟောကြားခြင်း)။</p> <h3>၂။ ဝိဘင်္ဂ</h3> <p>(ဝိဘင်း) ကျမ်းကား ခန္ဓာစသော ဓမ္မတို့ကို (တနည်း ကုသလဓမ္မ, အကုသလဓမ္မ စသော ဓမ္မတို့ကို) သုတ္တန်နည်း အဘိဓမ္မာနည်း အမေးအဖြေ ပဥှာပုစ္ဆက နည်းတို့ဖြင့် အကျယ်တဝင့် ဝေဖန်ဟောကြားတော် မူရာဖြစ်သော ကျမ်းဟု ဆိုလိုသည်။</p> <p>ဤစကားအတိုင်းဆိုပါက ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းကိုလည်း ဝိဘင်္ဂ (ဝိဘင်း)ကျမ်းဟူ၍ ခေါ်နိုင်စရာ မရှိပါလားဟု မေးဖွယ် ရှိလာပြန်သည်၊အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌လည်း ထိုအခါ၌ ခန္ဓာလေးပါးတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏ (တသ္မိံ ခေါ ပန သမယေ စတ္တာရော ခန္ဓာ ဟောန္တိ) စသည်ဖြင့် ခန္ဓာစသည်တို့ကို ဝေဖန် ဟောကြားတော်မူပါသည်ဟု အကြောင်းပြစရာ ရှိနေသောကြောင့်တည်း၊ ဓမ္မသင်္ဂဏီ၌ ထိုသို့ ဟောကြား ချက်များ ပါရှိနေသော်လည်း ဝိဘင်းပါဠိတော်မှာကဲ့သို့ အကျယ်တဝင့် နည်းမျိုးစုံဖြင့် ဝေဖန်ဟောကြားတော် မူချက်များ မဟုတ်သောကြောင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီ ကျမ်းသည် ဝိဘင်္ဂ မမည်လိုက်ပါဟု ဖြေရာ၏၊ (ဝိဘင်းကျမ်းကား အလွန်အကဲနှင့်တကွ ပြရာ ဖြစ်သည့်သာတိသယနည်းအားဖြင့် ဟောခြင်းဖြစ်သည်။)</p> <p>ထိုဝိဘင်းပါဠိတော်၌ --<br> (၁) ခန္ဓ ဝိဘင်း<br> (၂) အာယတန ဝိဘင်း<br> (၃) ဓာတု ဝိဘင်း<br> (၄) သစ္စ ဝိဘင်း<br> (၅) ဣန္ဒြိယ ဝိဘင်း<br> (၆) ပစ္စယာကာရ=ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ ဝိဘင်း<br> (၇) သတိပဋ္ဌာန ဝိဘင်း<br> (၈) သမ္မပ္ပဓာန ဝိဘင်း<br> ( ၉) ဣဒ္ဓိပါဒ ဝိဘင်း<br> (၁၀) ဗောဇ္ဈင်္ဂ ဝိဘင်း<br> (၁၁) မဂ္ဂင်္ဂ ဝိဘင်း<br> (၁၂) ဈာန ဝိဘင်း<br> (၁၃) အပ္ပမညာ ဝိဘင်း<br> (၁၄) သိက္ခာပဒ ဝိဘင်း<br> (၁၅) ပဋိသမ္ဘိဒါ ဝိဘင်း<br> (၁၆) ဉာဏ ဝိဘင်း<br> (၁၇) ခုဒ္ဒကဝတ္ထု ဝိဘင်း<br> (၁၈) ဓမ္မဟဒယ ဝိဘင်း ဟူ၍ ၁၈-ပိုင်းခွဲကာ ဝေဖန်ဟောကြားတော်မူလေသည်၊</p> <h3>၃။ ဓာတုကထာ</h3> <p>ကက္ခဠ, ဖုသန စသော မိမိသဘောကို မိမိဆောင်တတ်သောကြောင့် ဓာတု(ဓာတ်) မည်ကုန်၏။</p> <p>ခန္ဓာအစ အရဏ အဆုံးရှိသော ဓာတ်တရားတို့ကို ပိုင်းခြား၍ ဟောရာ ဟောကြောင်းဖြစ်သော ကျမ်းသည် ဓာတုကထာ မည်၏၊ (ဓာတု=ဓာတ်၊ ကထာ =ဟောခြင်း, ဟောအပ်သောစကား။)</p> <p>ဤစကားအရ ခန္ဓာအစ အရဏ အဆုံးရှိသောတရားတို့ကို ဟောရာ ဟောကြောင်းဖြစ်သောကြောင့် ဓာတုကထာ မည်စတမ်းဟု ဆိုခဲ့လျှင် ဓမ္မသင်္ဂဏီစသော ကျမ်းများကိုလည်း ဓာတုကထာဟုပင် ခေါ်ရ တော့မည်လောဟု မေးဖွယ်ရှိလာသည်။</p> <p>ဤကျမ်းတွင် ၁၄-နယ ရှိသည့်အနက် နယတခုတခု၌ပင် ခန္ဓာအစ အရဏ အဆုံးရှိသော အလုံးစုံသော တရားတို့ကို ဟောထားပါသဖြင့် (သာတိသယနည်းအားဖြင့်) ဤကျမ်းသည်သာလျှင် ဓာတုကထာ မည်ထိုက်ပါသည်၊ တပါးကျမ်းများသည် ဓာတုကထာ မမည်ထိုက်ပါဟု ဖြေရပေမည် ၁။</p> <p>တနည်း -- ဓာတ် ၁၀-ပါးတို့ဖြင့် ဟောရာ ဟောကြောင်းဖြစ်သော ကျမ်းသည် ဓာတုကထာ မည်၏။</p> <p>၁။ ဧတ္ထ ပန တေသံ သဗ္ဗေသံ သင်္ဂဟာသင်္ဂဟာဒီသု စုဒ္ဒသသု နယေသု ဧကေကသ္မိံ ကထိတတ္တာ သာတိသယံ ကထနန္တိ ဣဓမေဝ ဧဝံ နာမကံ။ ။ ဓာတုကထာ-မူလဋီကာ၊</p> <p>ဤစကားအရ ဤကျမ်း၌ ခန္ဓာ, အာယတနတို့ဖြင့် ဟောအပ်သော ကဏ္ဍတို့သည် ဓာတုကထာ မမည်တော့ပြီလောဟု မေးဖွယ် ရှိလာပြန်သည်။</p> <p>စင်စစ်အားဖြင့် ဤကျမ်း၌ ခန္ဓာ, အာယတန, ဓာတ်ဟူသော ၃-မျိုးတို့ဖြင့် ဟောငြားသော်လည်း ဓာတ်သည် များသော အပြားရှိသောကြောင့် အရာကျယ်လေရကား ဤကျမ်းကို ဓာတ်ဖြင့်သာ မှတ်သားပိုင်းခြား၍ တကျမ်းလုံးကိုပင် ဓာတုကထာဟု ပေါင်းရုံးကာ ခေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဖြေရပေမည်။</p> <p>တနည်း-ဓာတ်သဘောအားဖြင့် ဟောရာ ဟောကြောင်းဖြစ်သော ကျမ်းသည် ဓာတုကထာမည်၏။</p> <p>ဤစကားအတိုင်း ဆိုပါက အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်းစလုံးပင် ဓာတုကထာ ဟူသော အမည်ဖြင့် ခေါ်ရတော့မည် မဟုတ်လောဟု မေးဖွယ်ရှိ၍ လာပြန်သည်။</p> <p>ဤကျမ်း၌ ၁၄-နယစလုံးမှာပင် ဓာတ်သဘောတို့ကို လွန်စွာ ဟောတော်မူအပ်သောကြောင့် (သာတိသယ နည်းအားဖြင့်) ဤကျမ်းသည်သာလျှင် ဓာတုကထာ မည်ပါသည် ဟု ဖြေရပေမည်။</p> <p>တနည်း -- ဤတရားသဘောများ၌ အဘိဓမ္မာဒေသနာတော် တည်ရာဖြစ်သောကြောင့် ဓာတု (ဓာတ်) မည်၏-ဟု ပဋ္ဌာနသာရဒီပနီကျမ်း၌ ပြဆိုလေသည်။ (ဌာတုမှ ဓာတု ဟု ဖြစ်လာသည်-ဟု ဆိုလိုသည်)။</p> <p>ထိုဓာတုကထာ ပါဠိတော်၌ --<br> (၁) သင်္ဂဟော အသင်္ဂဟော<br> (၂) သင်္ဂဟိတေန အသင်္ဂဟိတံ<br> (၃) အသင်္ဂဟိတေန သင်္ဂဟိတံ<br> (၄) သင်္ဂဟိတေန သင်္ဂဟိတံ<br> (၅) အသင်္ဂဟိတေန အသင်္ဂဟိတံ<br> (၆) သမ္ပယောဂေါ ဝိပ္ပယောဂေါ<br> (၇) သမ္ပယုတ္တေန ဝိပ္ပယုတ္တံ<br> (၈) ဝိပ္ပယုတ္တေန သမ္ပယုတ္တံ<br> (၉) သမ္ပယုတ္တေန သမ္ပယုတ္တံ<br> (၁ဝ) ဝိပ္ပယုတ္တေန ဝိပ္ပယုတ္တံ<br> (၁၁) သင်္ဂဟိတေန သမ္ပယုတ္တံ ဝိပ္ပယုတ္တံ<br> (၁၂) သမ္ပယုတ္တေန သင်္ဂဟိတံ အသင်္ဂဟိတံ<br> (၁၃) အသင်္ဂဟိတေန သမ္ပယုတ္တံ ဝိပ္ပယုတ္တံ<br> (၁၄) ဝိပ္ပယုတ္တေန သင်္ဂဟိတံ အသင်္ဂဟိတံ<br> ဟူသော ၁၄-နယတို့ဖြင့် ဝေဖန် ဟောကြားထားတော်မူလေသည်။</p> <h3>၄။ ပုဂ္ဂလပညတ္တိ</h3> <p>ပုဂ္ဂလပညတ် ဟူရာဝယ် မိန်းမ (ဣတ္ထိ)၊ ယောက်ျား (ပုရိသ)၊ နတ် (ဒေဝ)၊ လူ(မနုဿ) စသည်တို့ကို ပုဂ္ဂလ (ပုဂ္ဂိုလ်) ဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်၊ ပညတ် (ပညတ္တိ) ဟူသည် အမည်နာမပညတ် (နာမပညတ္တိ) ကို ဆိုလိုသည်၊ အမည်ပညတ် (နာမပညတ်)ဟူသည် အများသိရှိနားလည်စေရန် ပညတ်သင့် ပညတ်ထိုက်သည့် သဘာဝဓမ္မများကို ဖော်ပြခြင်းဖြစ်သည် (ဒဿန)၊ ထို့ပြင် မိမိတို့၏ သန္တာန်၌ ရှိနေသော ခန္ဓာ, အာယတန စသည့်အနက် သဘောတရားတို့ကို ဝေနေယျသတ္တဝါတို့ သိရှိနားလည်စေရန် ပညတ်မှု ထားခြင်းပင် ဖြစ်သည် (ဌပန)။</p> <p>ပညတ် ၆-မျိုး။ ။ ဤကျမ်း၌ (၁) ခန္ဓပညတ် (၂) အာယတနပညတ် (၃) ဓာတုပညတ် (၄) သစ္စပညတ် (၅) ဣန္ဒြိယပညတ် ဟူသော သဘာဝပညတ် ငါးမျိုးတို့ကို၎င်း (၆) ပုဂ္ဂလပညတ် ဟူသော အသဘာဝပညတ် ကို၎င်း ဝေဖန်ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီ စသည်တို့၌ ခန္ဓာစသည်တို့ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့ပြီးဖြစ်သော်လည်း ပုဂ္ဂလ (ပုဂ္ဂိုလ်) အကြောင်း ကိုမူ ဤကျမ်းမှာကဲ့သို့ အကျယ်ဝေဖန် ဟောကြားမှု မပြုခဲ့သေးချေ၊ ဤကျမ်း၌သာ အကျယ်ဝေဖန် ဟောကြားတော်မူလေသည်၊ ထို့ကြောင့် ပုဂ္ဂလပညတ် ဟု ခေါ်တွင်ရခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ပုဂ္ဂလပညတ် ပါဠိတော်၌ ဟောမပြခဲ့သော်လည်း --</p> <p>(၁) ဝိဇ္ဇမာနပညတ် (ပရမတ္ထအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသော အတ္ထပညတ်၊ ဝါ=ပရမတ္ထအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသော အနက်ကို အပြားအားဖြင့် သိစေကြောင်းဖြစ်သော နာမပညတ်)၊</p> <p>(၂) အဝိဇ္ဇမာနပညတ် (ပရမတ္ထအားဖြင့် ထင်ရှားမရှိသော အတ္ထပညတ်၊ ဝါ-ပရမတ္ထအားဖြင့် ထင်ရှား မရှိသောအနက်ကို အပြားအားဖြင့် သိစေကြောင်း နာမပညတ်)၊</p> <p>(၃) ဝိဇ္ဇမာနေန အဝိဇ္ဇမာနပညတ် (ပရမတ္ထအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသော အနက်ဖြင့် ပရမတ္ထအားဖြင့် ထင်ရှား မရှိသော အနက်ကို အပြားအားဖြင့် သိစေကြောင်း ဖြစ်သော နာမပညတ်)၊</p> <p>(၄) အဝိဇ္ဇမာနေန အဝိဇ္ဇမာနပညတ်၊<br> (၅) ဝိဇ္ဇမာနေန ဝိဇ္ဇမာနပညတ်၊</p> <p>(၆) အဝိဇ္ဇမာနေန အဝိဇ္ဇမာနပညတ် ဟူ၍ အဋ္ဌကထာဟောင်း၌ ပညတ်ခြောက်မျိုး လာသည်ကို အဋ္ဌကထာသစ်ဆရာ အသျှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသက တဆင့်ယူ၍ ပြတော်မူခဲ့သည်။</p> <p>ဤခြောက်မျိုးတို့တွင် ဤကျမ်း၌ ပဌမပညတ်သုံးမျိုးနှင့် ဆိုင်သည့်အချက်များကိုသာ တွေ့ရသည်၊ အသေအချာ စိစစ် ခွဲဝေပြရသော် ဤကျမ်းလာ (၁) ခန္ဓပညတ် (၂) အာယတနပညတ် (၃) ဓာတုပညတ် (၄) သစ္စပညတ် (၅) ဣန္ဒြိယပညတ်တို့သည် ဝိဇ္ဇမာနပညတ်မျိုးဖြစ်သည်၊ (၆) ပုဂ္ဂလပညတ်ကား အဝိဇ္ဇမာန ပညတ်မျိုးပေတည်း။</p> <p>ဤကျမ်းပါ တေဝိဇ္ဇ (ဝိဇ္ဇာသုံးပါးနှင့် ပြည့်စုံသောပုဂ္ဂိုလ်), ဆဠဘိည (အဘိညာဉ်ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်) စသည်တို့ကား ဝိဇ္ဇမာနေန အဝိဇ္ဇမာနပညတ်မျိုး ဖြစ်သည်၊ ဤ၌ ဝိဇ္ဇာသုံးပါး အဘိညာဉ် ခြောက်ပါးတို့၏ ထင်ရှား ရှိပုံကို၎င်း၊ ၎င်းတို့နှင့်ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်(သတ္တဝါ)ဟူ၍ ထင်ရှား မရှိပုံကို၎င်း သိသာ နိုင်လေသည်၊ (အဋ္ဌကထာ၌ မလာသော်လည်း အာစရိယနယအားဖြင့်လာသည့် ဥပါဒါပညတ် စသော ခြောက်ပါးတို့ကိုလည်း ပုဂ္ဂလပညတ် အဋ္ဌကထာ၌ ရှုတော်မူကြပါကုန်)။</p> <p>သိသင့် သိထိုက်သောတရား အဘိညေယျဓမ္မတို့ကို ဟောကြားတော်မူရာဝယ် ဒေသနာ အရာ၌ ကျွမ်းကျင် လိမ္မာတော်မူလှသော ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးသခင် ဘုရားရှင်သည် တိက် ဒုက် တို့၏အစွမ်းအားဖြင့် ထို အဘိညေယျဓမ္မတို့ကို အကျဉ်းပေါင်းရုံး၍ပြသည့် ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းကို ရှေးဦးစွာ ဟောတော်မူသည်၊ သို့ဖြစ်ရကား အဦးဆုံး ဟောတော်မူထိုက်၍သာ ဟောတော်မူခြင်း ဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားလေသည်။</p> <p>ထို့နောက် အဆိုပါ ဓမ္မသင်္ဂဏီ၌ ပါဝင်ပြီးဖြစ်သော တရားတို့ကို ခန္ဓာစသည်တို့၏ အစွမ်းဖြင့် အကျယ် ဝေဖန်ကာ ဝိဘင်းကျမ်းကို ဟောတော်မူခြင်းသည် ဆီလျော်လှပေသည်၊ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းကို ကြားနာရုံမျှဖြင့် ခန္ဓာစသည်တို့၏သဘောကို ဝိဘင်းကျမ်းမှာကဲ့သို့ ကျယ်ဝန်းစွာ မသိနိုင်ချေ၊ ထို့ကြောင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီအပြီး၌ ဝိဘင်းကျမ်းကို ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း ဝိဘင်းကျမ်းတို့ကို ဟောတော်မူပြီးနောက် ထိုကျမ်းတို့၌ ပေါင်းရုံးဝေဖန်၍ ဟောတော် မူခဲ့သော တရားသဘောတို့ကို သင်္ဂဟ အသင်္ဂဟစသော နည်းများဖြင့် ဝေဖန်၍ ဓာတုကထာကျမ်းကို ဟောတော်မူပြန်လေသည်၊ ခန္ဓာစသောတရား ကုသိုလ်စသောတရားများနှင့် ကင်း၍ သင်္ဂဟ အသင်္ဂဟစသော နည်းမျိုးကို ဝေဖန်ဟောကြားရန် မဖြစ်နိုင်ချေ၊ ထို့ကြောင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီ ဝိဘင်းတို့ကို ဟောတော်မူပြီးနောက် ဓာတုကထာကျမ်းကို ဟောတော်မူခြင်းသည် လည်း ဆီလျော်လှသည်။</p> <p>ဤသို့လျှင် ဓမ္မသင်္ဂဏီဟူသော အကျဉ်းရုံးမှု (သင်္ဂဟ) အားဖြင့်၎င်း, ဝိဘင်းကျမ်းဟူသော ဝေဖန်မှု (ဝိဘာဂ) အားဖြင့်၎င်း, ဓာတုကထာကျမ်းဟူသော ဓာတ်စသည်တို့ကို အထူးထူး အပြားပြား (ပဘေဒ)အားဖြင့်၎င်း ပရမတ္ထသဘာဝဓမ္မတို့ကို ဟောတော်မူခဲ့သည်၊ ဤသို့ဟောရာ၌ လောက ဝေါဟာရ အသုံးအနှုန်းအားဖြင့် ပညတ်နှင့် မကင်းနိုင်ချေ၊ ထို့ပြင် လောကီဘုံအတွင်း၌ ဟောကြားတော်မူသဖြင့်လည်း ပုဂ္ဂိုလ်သတ္တဝါတို့နှင့် မကင်းစကောင်းပေ၊ သတ္တဝါဟု ပညတ်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်လည်း စင်စစ်အားဖြင့် ပရမတ္ထဓမ္မတည်း ဟူသော ရုပ်နာမ်တို့နှင့် မကင်းနိုင်ချေ၊ သို့ဖြစ်သောကြောင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ အမျိုးအစား အဆင့်အတန်း အခြေအနေ စသည်တို့ကို ဝေဖန်ရန် လိုနေသေးသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ထိုအချက်အားလုံးကို ထင်ရှားစေရန် ထိုဓမ္မသင်္ဂဏီ ဝိဘင်း, ဓာတုကထာကျမ်းများ ဟောကြား ပြီးနောက် ပုဂ္ဂလပညတ်ကျမ်းကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>(ဤပုဂ္ဂလပညတ်ကျမ်း၌ ဟောကြားတော်မူသည့် ပုဂ္ဂိုလ်အပြားများကိုလည်း ပုခန်းကြီးမြို့ အသျှင် ကုမာရကဿပ စပ်ဆိုတော်မူသည့် ဓမ္မရာသီပျို့ နို့ဘိုးပုံထပ်၊ ကျေးဇူးဆပ်သား၊ လူ့ရပ် နတ်ပြည်၊ ဝန်းလည်ချီးမွမ်း၊ ခုနစ်ကျမ်းတွင်၊ အဝှမ်းလယ်မ၊ ပုဂ္ဂလပညတ်၊ ခြားမှတ်ခြောက်ပါး၊ ထိုအပြားတွင်၊ အဖျားပေါ်ထွန်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်ခန်း၌ စသည်ဖြင့် အစချီ စပ်ဆိုသော အပိုဒ် ၃၀-ကစ၍ အကျယ် ရှုမှတ်နိုင်ကြကြောင်း ညွှန်ပြလိုက်ရပေသည်)။</p> <h3>၅။ ကထာဝတ္ထု</h3> <p>အယူဝါဒနှင့်ဆိုင်သော စကားသည် ကထာမည်၏၊ ဖြစ်ရာ တည်ရာ သို့မဟုတ် အမှန်ထင်ရှား ရှိသော အရာ(အနှစ်သာရ) သည် ဝတ္ထုမည်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်နှင့်စပ်သောစကား ပုဂ္ဂလကထာ, ဗြဟ္မစရိယကထာ စသည့် ကထာတို့၏ တည်ရာဖြစ်သော ကျမ်းဟု ဆိုလိုရင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>အသောကမင်းတရားကြီးလက်ထက်၌ ဗုဒ္ဓဘုရား၏ အလိုတော်နှင့်အညီ အယူဝါဒရှိတော်မူကြသည့် သကဝါဒီသက်သက် ရဟန်းတော်ပေါင်း ခြောက်သန်းမျှပါဝင်သော ဥပုသ်ပြုပွဲကြီး၌ အသျှင်မဟာမောဂ္ဂလိ-ပုတ္တတိဿသည် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား၏ အလိုတော်နှင့်အညီ အမှန်ကိုသာ ယူဆပြောဆိုလေ့ရှိသူ (သကဝါဒီ) တို့၏ အယူကို ဖော်ပြသည့် သုတ်ပေါင်းငါးရာ၊ ဗုဒ္ဓဘုရား၏ အလိုတော်နှင့် မညီဘဲ ဗုဒ္ဓသာသနာ၏ ပြင်ပ ဖြစ်သည့် အယူမျိုးကို ယူဆပြောဆိုလေ့ရှိသူ (ပရ၀ါဒီ) တို့၏ အယူကို ဖော်ပြသည့် သုတ်ပေါင်းငါးရာ (နှစ်ရပ်ပေါင်း တထောင်)တို့ကို ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <p>ထိုယူဆပြောဆိုချက်များကိုပင် တတိယသံဂါယနာတင်သောအခါ ပဉ္စမမြောက် အဘိဓမ္မာ ကျမ်းကြီးတကျမ်း အဖြစ်ဖြင့် ထည့်သွင်း၍ သံဂါယနာတင်တော်မူကြပြီးလျှင် အတည်ပြု ပြဋ္ဌာန်း တော်မူကြသည်။</p> <p>တတိယသံဂါယနာတင်စဉ်အခါက အသျှင်မဟာမောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿ ဟောတော်မူသည့် ကထာဝတ္ထု၏ အရွယ်ပမာဏမှာ ယခုလက်ရှိ စာအုပ်မူထက် ကျယ်ဝန်းသည်၊ ထိုစဉ်အခါက ကထာဝတ္ထု မှာ သုတ်သီလက္ခန် သုတ်မဟာဝါ သုတ်ပါထေယျ ဟူသော ဒီဃနိကာယ်သုံးကျမ်းမျှ ပမာဏ ရှိသောဟူ၏။</p> <p>ကထာဝတ္ထုကို ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာတဆယ့် ရှစ်နှစ် ရောက်သောအခါမှ အသျှင်မဟာမောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿထေရ် ဟောတော်မူခြင်း ဖြစ်သောကြောင့် ဗုဒ္ဓဘာသိတ အဘိဓမ္မာကျမ်းအဖြစ် မထည့်သွင်းသင့်ဟူ၍ ရှေးဝိတက္ကဝါဒီတို့က ယူဆ ပြောဆိုခဲ့ကြဘူးလေသည်၊ ၎င်းတို့က မဟာအဋ္ဌကထာလာ မဟာဓမ္မဟဒယကျမ်းကို၎င်း သို့မဟုတ် မဟာဓာတုကထာ မည်သော ကျမ်းကို၎င်း ထည့်သွင်း၍ အဘိဓမ္မာခုနစ်ကျမ်းဖြစ်ကြောင်း ပြောဆိုကြသည်။</p> <p>သို့ရာတွင် မဟာဓမ္မဟဒယကျမ်း မဟာဓာတုကထာကျမ်းတို့သည် အဘိဓမ္မာခြောက်ကျမ်းတွင် ပါဝင်သည့် ဆိုင်ရာဆိုင်ရာ အချက်တို့နှင့် ပြောပလောက်အောင် မထူးခြားကြလေသောကြောင့် အသျှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသ စသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့က သီးခြားကျမ်း တဆူအဖြစ်ဖြင့် လက်မခံခဲ့ ကြပေကုန်။ ကထာဝတ္ထုကျမ်းနှင့်တကွ သာလျှင် အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်းအဖြစ် ယူတော်မူခဲ့ကြ လေသည်။</p> <p>ထိုသို့ ယူရခြင်းမှာလည်း ကထာဝတ္ထုကျမ်းသည် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ထားတော်မူခဲ့သည့် မာတိကာအတိုင်း ဟောကြားထားသော ကျမ်းဖြစ်သောကြောင့်၎င်း ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ကိုယ်တော်တိုင်ကလည်း ငါဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာ့တဆယ့်ရှစ်နှစ် ရောက်သောအခါ မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿ မည်သော ရဟန်းသည် ရဟန်းတော် ခြောက်သန်းတို့၏ အလယ်၌ သကဝါဒ၌ သုတ်ပေါင်းငါးရာ ပရဝါဒ၌ သုတ်ပေါင်း ငါးရာ (နှစ်ရပ်ပေါင်း တထောင်) တို့ကို ပေါင်းရုံးကာ ဒီဃနိကာယ် ပမာဏရှိသော ကထာဝတ္ထု ကျမ်းကို ဟောလိမ့်မည်ဟု ဗျာဒိတ်စကား မိန့်ကြားတော်မူခဲ့သောကြောင့်၎င်း ဖြစ်သည်ဟု အကြောင်းပြ၍ ထားလေသည်။</p> <h3>၆။ ယမိုက်ကျမ်း</h3> <p>ယမိုက်ဟူသောစကားသည် ယမက ပါဠိမှ ဆင်းသက်လာသော စကားဖြစ်သည်၊ ယမက သဒ္ဒါသည် အစုံဟူသော အနက်ကို ဟောသည်။</p> <p>မည်သို့ အစုံဟူသောအနက်ကို ဟော၍ မည်သို့ ယမိုက်ကျမ်းဟု ခေါ်သနည်းဆိုသော်...</p> <p>(က) အနုလောမ, ပဋိလောမ-တစုံ<br> (ခ) ပုစ္ဆာ ဝိသဇ္ဇနာ-တစုံ<br> (ဂ) သန္နိဋ္ဌာန်, သံသယ-တစုံ</p> <p>ဤသို့ အစုံ အစုံ ဟောတော်မူသောကျမ်းကို ယမကယမိုက်ကျမ်းဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ဥပမာအားဖြင့် မူလယမိုက်၌ ကုသိုလ်စိတ် ၂၁-နှင့်ယှဉ်ဘက် စေတသိက် ၃၈ ခုတို့တွင် အလောဘ အဒေါသ အမောဟ ဟူသော ကုသိုလ်မူလတရားသုံးပါး ပါသည်၊ ယင်းကုသိုလ်မူလ တရားသုံးပါးသည် ကုသိုလ်လည်း မည်၏၊ ကုသိုလ်မူလလည်း မည်၏၊ ယင်းတရားသုံးပါးမှ ကြွင်းသော ကုသိုလ်စိတ် ၂၁-ပါးနှင့် စေတသိက် ၃၅-ပါးသည် ကုသိုလ်သာ မည်၍ ကုသိုလ်မူလ မမည်ချေ၊ ယင်းသရုပ်ခွဲနည်းမျိုးကို အစုံ အစုံ (ယမိုက်) နည်းအားဖြင့် သိစေတော်မူသဖြင့် မြတ်စွာ ဘုရားသည် --</p> <p>(က) ကုသိုလ် မည်သော တရားအားလုံးသည် ကုသိုလ်မူလမည်သလောဟု အနုလောမအားဖြင့် မေးတော်မူ၍ အမေးအားလျော်စွာ ဖြေတော်မူသည်။ ထိုနောက် အပြန်အားဖြင့်</p> <p>(ခ) ကုသိုလ်မူလမည်သောတရားတို့သည် ကုသိုလ်မည်နိုင်ကုန်သလောဟု ပဋိလောမအားဖြင့် မေးတော်မူ၍ အမေးအားလျော်စွာ ဖြေတော်မူသည်။</p> <p>ဤသို့ အမေးအဖြေပြုလုပ်ရာ၌ အနုလုံ ပဋိလုံ နှစ်ခုကို အနုလောမ-ပဋိလောမတစုံဟု ခေါ်သည်၊ အမေး အဖြေနှစ်ခုကိုကား ပုစ္ဆာ ၀ိသဇ္ဇနာတစုံဟု ခေါ်သည်၊ ဤသို့ အစုံ အစုံ ဟောတော်မူသော ကျမ်းကိုယမိုက် (ယမက) ကျမ်းဟု ခေါ်သည်။</p> <p>သန္နိဋ္ဌာန် သံသယ ဟူသည်ကား အနုလောမအမေး၌လည်း တစုံပါသည်၊ ပဋိလောမအမေး၌လည်း တစုံ ပါသည်၊ အနုလောမ အမေး၌ဖြစ်စေ ပဋိလောမ အမေး၌ဖြစ်စေ ရှေ့ပုဒ်သည် ယုံမှားဖွယ်မရှိသောကြောင့် သန္နိဋ္ဌာန်မည်၏၊ နောက်ပုဒ်သည် ယုံမှားဖွယ် ရှိနေသောကြောင့် သံသယ မည်၏။</p> <p>ဥပမာအားဖြင့်-ကုသိုလ်သည် မူလမည်သလော ဟူသော အနုလောမအမေး၌ကုသိုလ်သည်ဟူ သောရှေ့ပုဒ်၌ ယုံမှားဖွယ် မရှိချေ၊မူလမည် မမည်ဟူသော နောက်ပုဒ်၌သာ ယုံမှားဖွယ်ရှိသည်။</p> <p>မူလသည် ကုသိုလ်မည်သလောဟူသော ပဋိလောမအမေး၌ကား မူလဟူသော ပုဒ်၌ ယုံမှားဖွယ် မရှိချေ၊ ကုသိုလ်မည် မမည်ဟူသော နောက်ပုဒ်၌သာ ယုံမှားဖွယ်ရှိသည်၊ အနုလောမ၌ သန္နိဋ္ဌာန်-သံသယတစုံ ပဋိလောမ၌ သန္နိဋ္ဌာန်-သံသယ တစုံ ဤသို့ အစုံအားဖြင့် ဟောတော်မူသော ကြောင့်လည်း ယမိုက် (ယမက) ကျမ်းဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ယင်း ယမိုက် (ယမက)ကျမ်း၌—<br> ၁။ မူလ ယမိုက်<br> ၂။ ခန္ဓ ယမိုက်<br> ၃။ အာယတန ယမိုက်<br> ၄။ ဓာတု ယမိုက်<br> ၅။ သစ္စ ယမိုက်<br> ၆။ သင်္ခါရ ယမိုက်<br> ၇။ အနုသယ ယမိုက်<br> ၈။ စိတ္တ ယမိုက်<br> ၉။ ဓမ္မ ယမိုက်<br> ၁၀။ ဣန္ဒြိယ ယမိုက်<br> ဟူ၍ ဆယ်ပါးသော ယမိုက် (ယမက)တို့ကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ ပဋ္ဌာန်းကျမ်း</h3> <p>ပဋ္ဌာန်း-ဟူသောစကားသည် ပဋ္ဌာန ပါဠိမှ ဆင်းသက်လာသော စကားဖြစ်သည်၊ ပဋ္ဌာန သဒ္ဒါသည် အကြောင်း အမျိုးမျိုး ဟူသော အနက်ကိုဟောသည်၊ နှစ်ဆယ့်လေး ပစ္စည်းတို့တွင် တခုတခုသော ပစ္စည်း၌ပင် အကြောင်း အမျိုးမျိုးကို ဟောတော်မူသည်၊ ထို့ကြောင့် ဟေတုပစ္စည်းစသော တခုတခုသော ပစ္စည်းသည်ပင် ပဋ္ဌာန်းမည်၏။</p> <p>တနည်း ပဋ္ဌာနသဒ္ဒါသည် ဝေဖန်ခြင်း အနက်ကို ဟောသည်၊ နှစ်ဆယ့်လေးပစ္စည်းတို့တွင် တခုတခုသော ပစ္စည်း၌ပင် ကုသိုလ်စသော တရားတို့ကို ဝေဖန်၍ ဟောတော်မူသည်၊ ထို့ကြောင့် ဟေတုပစ္စည်းစသော တခုတခုသောပစ္စည်းသည်ပင် ပဋ္ဌာန်းမည်၏။</p> <p>တနည်း -- ပဋ္ဌာန သဒ္ဒါသည် သွားခြင်းအနက်ကို ဟောသည်၊ ဟောပုံကား မကျဉ်းမကျယ် ဟောတော်မူသော ဓမ္မသင်္ဂဏီစသော ကျမ်းတို့၌ သဗ္ဗညုတဉာဏ်သည် ကျွတ်ကျွတ်လွတ်လွတ် မသွားနိုင်၊ ဝါ- မကျက်စားနိုင်၊ အကျယ်အားဖြင့် ဟောတော်မူသော ပဋ္ဌာန်းကျမ်း၌ကား ကျွတ်ကျွတ် လွတ်လွတ် သွားနိုင်၏၊ ဝါ- ကျက်စား နိုင်၏၊ ပဋ္ဌာန်းကျမ်းအားလုံးကို မဆိုထားနှင့် တခုတခုသော ပစ္စည်း၌ပင် သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်သည် ကွန့်မြူး သွားလာ ကျက်စားနိုင်၏ ထို့ကြောင့် တခုတခုသော ပစ္စည်းသည်ပင် ပဋ္ဌာန်း မည်၏။</p> <p>တခုတခုသော ပစ္စည်း၏ ပဋ္ဌာန်း ဟူသော အမည်ကို နှစ်ဆဲ့လေးပစ္စည်းလုံးကို ပြဆိုသော ကျမ်း၌ တင်စား၍ အစိတ်၏အမည်ကို အပေါင်း၌ တင်စားသော နည်းအရ ပဋ္ဌာန်း ကျမ်းဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ယင်းပဋ္ဌာန်းကျမ်းကို (က) ဓမ္မအနုလုံ၌——<br> ၁။ တိက ပဋ္ဌာန်း<br> ၂။ ဒုက ပဋ္ဌာန်း<br> ၃။ ဒုကတိက ပဋ္ဌာန်း<br> ၄။ တိကဒုက ပဋ္ဌာန်း<br> ၅။ တိကတိက ပဋ္ဌာန်း<br> ၆။ ဒုကဒုက ပဋ္ဌာန်းအားဖြင့် (၆) ကျမ်း။</p> <p>ထို့အတူ (ခ) ဓမ္မပစ္စနိက်၌ (၆)ကျမ်း။<br> (ဂ) ဓမ္မအနုလောမပစ္စနိက်၌ (၆) ကျမ်း။<br> (ဃ) ဓမ္မပစ္စနိယာနုလောမ၌ (၆) ကျမ်း။</p> <p>ဟူ၍ (၂၄) ပါးသော ကျမ်းတို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်၍ ဟောကြားတော်မူသည်၊ ထို့ကြောင့်ပင် ဤကျမ်းကို အဋ္ဌကထာဆရာကြီးတို့က သမန္တပဋ္ဌာန်းကျမ်းဟု သမန္တ သဒ္ဒါတခု ထပ်ဆင့်၍ ခေါ်ခဲ့ကြသည်။</p> <p>သမန္တသဒ္ဒါသည် ထက်ဝန်းကျင်, အလုံးစုံ ဟူသော အနက်တို့ကို ဟောသည်၊ ပဋ္ဌာန်းကျမ်းသည်——<br> (၁) ဓမ္မအနုလုံ<br> (၂) ဓမ္မပစ္စနိက်<br> (၃) ဓမ္မအနုလောမပစ္စနိက်<br> (၄) ဓမ္မပစ္စနီယာနုလောမ</p> <p>ဟူသော နည်းကြီး လေးမျိုးဖြင့် ထက်ဝန်းကျင်၌ (၆) ကျမ်းစီ အလုံးစုံပြည့်စုံပေသည်၊ ထို့ကြောင့် ပဋ္ဌာန်းကျမ်းကို သမန္တ သဒ္ဒါတခု ထပ်ဆင့်၍ ထက်ဝန်းကျင် ပြည့်စုံသော သမန္တပဋ္ဌာန်းကျမ်းဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ ကြသည်။</p> <p>ယင်းသမန္တပဋ္ဌာန်းကိုပင် ဋီကာဆရာကြီးတို့က——<br> (၁) ဓမ္မအနုလုံ စသောနည်း<br> (၂) တိကပဋ္ဌာန်း စသောနည်း<br> (၃) ပဋိစ္စဝါရ စသောနည်း<br> ( ၄ ) ပစ္စည်းအနုလုံ စသောနည်း</p> <p>(၅) ဟေတုမူလ အာရမ္မဏမူလီ စသောနည်းတို့သည် အဆုံး အပိုင်း အခြားမရှိ ကမ်းမမြင်, လမ်းမမြင် သမုဒ္ဒရာပြင်ထက်ပင် ကျယ်ဝန်း၍ နေသောကြောင့် အဆုံးမရှိသော နည်းတို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်အပ်သော အနန္တနယပဋ္ဌာန်းကျမ်းဟု ခေါ်ခဲ့ကြပြန်သည်။</p> <p>ယင်းသို့ အဋ္ဌကထာဆရာ, ဋီကာဆရာကြီးတို့ ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသော အမည်နှစ်ခုကို ရောစပ်၍ ယခုခေတ် ပညာရှင်တို့က အနန္တနယ သမန္တပဋ္ဌာန်းကျမ်းဟု ခေါ်ကြပြန်သည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားသည် ဘုရားဖြစ်တော်မူပြီးနောက် အဘိဓမ္မာခုနစ်ကျမ်း ဟူသော ရတနာတို့ကို စတုတ္ထသတ္တာဟ ရတနာဃရ ( ရတနာအိမ်)၌ သုံးသပ်ဆင်ခြင်တော်မူလေသည်။</p> <p>ထိုသို့ သုံးသပ်ဆင်ခြင်တော်မူသောအခါ ဓမ္မသင်္ဂဏီမှ ယမိုက်ကျမ်းအထိ ခြောက်ကျမ်းတို့ကို သုံးသပ် ဆင်ခြင်တော်မူသော်လည်း ရောင်ခြည်တော်ခြောက်ပါး ကွန့်မြူး ထွက်ပေါ်တော် မမူကြသေးပေ၊ ဤ အနန္တနယသမန္တ ပဋ္ဌာန်းကျမ်းကြီးကို ဆင်ခြင်တော်မူသောအခါ ကျမှသာလျှင် ရောင်ခြည်တော်များ ထွက်ပေါ် ကွန့်မြူး၍လာကြလေတော့သည်။</p> <p>ဤသို့ ရောင်ခြည်တော်များ ထွက်ပေါ်ကွန့်မြူးခြင်းသည် အဓိဋ္ဌာန်ချက်ကြောင့် ဖြစ်သော တန်းခိုး (အဓိဋ္ဌာနိဒ္ဓိ) လည်း မဟုတ်ချေ၊ ဘာဝနာဖြင့် ပြီးသော တန်းခိုး (ဘာဝနာမယိဒ္ဓိ) လည်း မဟုတ်ချေ၊ စင်စစ်ကား နူးညံ့ သိမ်မွေ့လှသည့် ပဋ္ဌာန်းကျမ်းကြီး၌ ပါဝင်သော တရားသဘောတို့ကို သုံးသပ် ဆင်ခြင်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား၏ နှလုံးသွေးသည် အလွန်ပင် ကြည်လင်တော်မူလာသည်၊ အဆင့်ဆင့်အားဖြင့် အရေ အဆင်းတော်သည် အလွန်ကြည်လင်တော်မူလာသည်၊ စိတ်အကြောင်းရင်းခံသည့် ဥတုကြောင့်ဖြစ်သော အတောင်ရှစ်ဆယ်ရှိ ရောင်ခြည်တော်အဆင်း (အသီတိနိစ္စလဋ္ဌိတိ) သည် ထွက်ပေါ်ကွန့်မြူးကာ အရပ် ထက်ဝန်းကျင်၌ မတုန်မလှုပ် တည်နေလေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာ၏ ပမာဏ</h3> <p>ဤဆိုခဲ့သော အဘိဓမ္မာခုနစ်ကျမ်းတို့သည် ယခုအခါ ဆဋ္ဌသံဂါယနာတင်မူ စာအုပ်ရေအားဖြင့် ၁၂-အုပ်၊ စာမျက်နှာအားဖြင့် ၅၀၀၀-ခန့်သာ ရှိသည်ကို တွေ့ရလေသည်။</p> <p>စင်စစ်ကား...ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ခုနစ်နေ့ ခုနစ်ညမျှ သုံးသပ်ဆင်ခြင်တော်မူသော အဘိဓမ္မာ တရားတော်သည် အနန္တ အပရိမာဏသာ ဖြစ်လေတော့၏၊ ဤသို့ စိတ်တော်ဖြင့် ၇-ရက်မျှ သုံးသပ်ဆင်ခြင်တော်မူသော အဘိဓမ္မာတရားတော်ကို တဖန် တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ မယ်တော် ဖြစ်ခဲ့သည့် သန္တုသိတနတ်သားကို အမှူးထား၍ ဝါတွင်းသုံးလ (ရက်ပေါင်းကိုးဆယ်)မျှ နှုတ်တော်ဖြင့် ဟောကြားတော်မူလေသည်၊ ထို ဟောကြားတော်မူသော ဒေသနာတော်သည်လည်း အနန္တ အပရိမာဏသာလျှင် ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားတော်မူသည့် အဘိဓမ္မာပိဋက (အဘိဓမ္မာခုနစ်ကျမ်း)သည် ယခုအခါ (ဆဋ္ဌသံဂါယနာမူ) စာအုပ် အရေအတွက်အားဖြင့် ၁၂ အုပ်၊ စာမျက်နှာ ၅၀၀၀-ခန့်သာ ရှိနေခြင်းသည် အကျဉ်း အကျယ်အားဖြင့် အလွန်ပင် ကွာလှမ်းလှသည်ဟု စောဒကတက်စရာ ရှိလာသည်။</p> <p>ထို့ပြင် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား၏ စကားတော်သည် အလွန်ပင် လျင်မြန်လှကြောင်းကို ကျမ်းဂန်များ၌ ပြဆို ကြသည်၊ ပကတိလူတို့ တခန်းလျှင် အသျှင်အာနန္ဒာက ရှစ်ခွန်းမိန့်နိုင်ကြောင်း၊ အသျှင် အာနန္ဒာတခွန်းလျှင် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားက ၁၆-ခွန်း မိန့်တော်မူနိုင်ကြောင်း၊ ပကတိလူတို့ တခွန်းလျှင် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားက ၁၂၈-ခွန်း မိန့်တော်မူနိုင်ကြောင်းကို ကျမ်းဂန်တို့၌ ပြဆိုတော်မူကြ လေသည်။</p> <p>ဤသို့ လျင်မြန်တော်မူခြင်းမှာလည်း ဘဝင်၏ လျင်မြန်တော်မူခြင်း, နှုတ်ခမ်းတော်တခုနှင့် တခု ကောင်းမွန်စွာ ထိခြင်း နှုတ်ခမ်းတော်လှစ်မှု ပြေပြစ်ခြင်း, လျှာတော်နူးညံ့သိမ်မွေ့ခြင်း အသံတော်ချိုသာခြင်း, စကားဘော်၏ လျင်မြန်သော အပြန်ရှိခြင်းတို့ကြောင့် လျင်မြန်တော်မူ သည်ဟု ဖွင့်ပြတော်မူကြသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဆွမ်းအနုမောဒနာပြုတော်မူသော အချိန်အတွင်းမှာပင် ဟောတော်မူသော တရားဒေသနာသည် ဒီဃနိကာယ် မဇ္ဈိမနိကာယ် ကျမ်းကြီးများလောက် ရှိပေသည်၊ ဆွမ်းဘုဉ်းပေး တော်မူပြီးနောက် ရောက်လာ သည့် ပရိသတ်တို့အား ဟောတော်မူသော တရားဒေသနာတော်သည်လည်း သံယုတ္တနိကာယ် အင်္ဂုတ္တရ နိကာယ်ကြီးများလောက် ပမာဏရှိသည် ဟူ၏။</p> <p>မတ်တတ်ရပ်ရင်းနှင့်ပင် ဂါထာပေါင်း တသောင်းငါးထောင် ပုဒ်ပေါင်း ခြောက်သောင်းတို့ကို နွယ်ပန်းများကို ဆွဲကိုင်လှုပ်ရှားလိုက်သကဲ့သို့ သင်နိုင် ပို့ချနိုင် ဟောကြားနိုင်သော အသျှင်အာနန္ဒာ သည်ပင် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ဝါတွင်းသုံးလပတ်လုံး ဟောကြားတော်မူသည့် အဘိဓမ္မာ ဒေသနာတော်ကို နှစ်ပေါင်း အရာ အထောင် သင်ကြားသော်လည်း ပြီးဆုံးနိုင်မည် မဟုတ်ဟု အဋ္ဌကထာ၌ ပြဆိုတော်မူသည်။</p> <p>ထိုဆိုခဲ့သည့် အကြောင်းများကို ထောက်၍ ယခုလက်ရှိ အဘိဓမ္မာပိဋက၌ ပေယျာလများကို ထုတ်ဖော် စေကာမူလည်း အတိုင်းအရှည်ပမာဏအားဖြင့် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ရတနာဃရသတ္တာဟ၌ သုံးသပ်ဆင်ခြင် တော်မူသည့်အတိုင်း မရှိနိုင်ကြောင်း၊ တာဝတိံသာ၌ ဟောကြားတော်မူသော အတိုင်းလည်း မရှိနိုင်ကြောင်း ထင်ရှားပေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် အကျဉ်းချုံးထားသည့် မူ သာ ဖြစ်ကြောင်း သိသာအပ်ပေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားသည် တာဝတိံသာ၌ အဘိဓမ္မာဒေသနာတော်ကို ဟောကြားတော်မူနေစဉ် အခါက ဆွမ်းခံချိန်ရောက်တိုင်း နိမ္မိတရုပ်ပွါး ဘုရားရှင်တပါး ဖန်ဆင်းတော်မူကာ ဟောကြားတော်မူစေ၍ ရှေးဦးစွာ အနောတတ်အိုင်သို့ ကြွကာ ရေသပ္ပါယ်တော်မူခြင်း၊ ဥတ္တရကုရု (မြောက်ကျွန်း)သို့ ဆွမ်းခံကြွတော်မူခြင်း၊ အနောတတ်အိုင်ကမ်းပါး၌ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးတော်မူပြီးနောက် နေ့သန့်ရန် စန္ဒကူးတောသို့ ကြွတော်မူခြင်း၊ ထိုအခါ အသျှင်သာရိပုတ္တရာ ကိုယ်တော်မြတ်ကြီး လာရောက်ကာ ဝတ်ကြီး ဝတ်ငယ်ပြုခြင်း၊ မြတ်စွာဘုရား ကလည်း ယနေ့ ငါ ဤမျှဟောခဲ့သည် စသည်ဖြင့် မိန့်ကြားကာ နည်းပေးတော်မူခြင်း၊ အသျှင်သာရိပုတ္တရာ ရဟန္တာမြတ်ကြီးကလည်း နည်းအရာ အထောင် အသိန်း ချဲ့ထွင် သိမြင်ခြင်း၊ အသျှင်သာရိပုတ္တရာကလည်း တပည့်ရင်းငါးရာ တို့ကို တဖန်ပြန်၍ ဟောကြားတော်မူခြင်းတို့ကို အဋ္ဌကထာ၌ ပြတော်မူသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာ၏ ထူးခြားပုံ</h3> <p>ဘုရားဟော ဒေသနာတော်ကို သုတ္တန် ဝိနည်း အဘိဓမ္မာဟူ၍ ပိဋကတ်အားဖြင့် သုံးပုံ သုံးကဏ္ဍ ပိုင်းခြား ထားသည်၊ ထိုပိဋကတ်သုံးပုံ အသီး အသီးတို့မှာ သက်ဆိုင်ရာ ထူးခြားသည့် ဂုဏ်အင်္ဂါများ ရှိကြသည်၊ ဤသို့ ဂုဏ်အင်္ဂါများ ရှိကြရာတွင် အဘိဓမ္မာပိဋက၏ ထူးခြား နက်နဲ သိမ်မွေ့သည့် ဂုဏ်အင်္ဂါတို့ကို ပေါ်လွင်စေရန်—<br> (၁) ဒေသနာသုံးမျိုး<br> (၂) သာသနာသုံးမျိုး<br> (၃) ကထာသုံးမျိုးတို့ဖြင့် နှိုင်းယှဉ်ကာ ဖော်ပြပါအံ့။</p> <h3>၁-ဒေသနာသုံးမျိုး</h3> <p>ပိဋကတ်သုံးပုံကို ဒေသနာအပြားအားဖြင့် ဝေဖန်သော်—<br> (၁) ဝိနယပိဋကကို အာဏာဒေသနာ ဟူ၍၎င်း<br> (၂) သုတ္တန္တပိဋကကို ဝေါဟာရဒေသနာ ဟူ၍၎င်း<br> (၃) အဘိဓမ္မာပိဋကကို ပရမတ္ထဒေသနာ ဟူ၍၎င်း ခေါ်ဆိုလေသည်၊</p> <h3>၂-သာသနာသုံးမျိုး</h3> <p>သာသနာအပြားအားဖြင့် ဝေဖန်သော်—<br> (၁) ဝိနယပိဋကကို ယထာပရာဓသာသနာ ဟူ၍၎င်း<br> (၂) သုတ္တန္တပိဋကကို ယထာနုလောမသာသနာ ဟူ၍၎င်း<br> (၃) အဘိဓမ္မာပိဋကကို ယထာဓမ္မသာသနာ ဟူ၍၎င်း ခေါ်ဆိုလေသည်၊</p> <h3>၃-ကထာသုံးမျိုး</h3> <p>ကထာအပြားအားဖြင့် ဝေဖန်သော်—<br> (၁) ဝိနယပိဋကကို သံဝရာသံဝရကထာ ဟူ၍၎င်း<br> (၂) သုတ္တန္တပိဋကကို ဒိဋ္ဌိဝိနိဝေဌနကထာ ဟူ၍၎င်း<br> (၃) အဘိဓမ္မာပိဋကကို နာမရူပပရိစ္ဆေဒကထာ ဟူ၍၎င်း ခေါ်ဆိုလေသည်။</p> <h3>ဒေသနာသုံးမျိုး</h3> <p>အာဏာဒေသနာ။ ။ တပည့် သာဝကတို့အား မည်သည့်အမှုကို ပြုလျှင် မည်သည့် အပြစ် အာပတ်သင့်စေ၊ မည်သည့် အပြစ်ကို ကျူးလွန်မိလျှင် မည်သို့ ကုစားစေဟူ၍ အမိန့်အာဏာ ပေးခြင်း မည်သည် ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်နှင့်သာ ထိုက်တန်သော အခွင့်အရေးဖြစ်သည်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓနှင့် သာဝကကြီးများကား ထိုကဲ့သို့သော အမိန့်အာဏာပေးနိုင်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်များ မဟုတ်ကြချေ၊ ဤသို့ အာဏာပိုင် စင်စစ် ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဝိနည်းပိဋက၌ ရဟန်းတို့အား ရှောင်ကြဉ်ဖွယ် အပြစ်များနှင့် လိုက်နာဖွယ် ကျင့်ဝတ်တို့ကို အာဏာစက်ဖြင့် တိကျစွာ သတ်မှတ်ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်၊ ထို့ကြောင့် ဝိနယပိဋကကို အာဏာဒေသနာဟု ခေါ်ပေသည်။</p> <p>ဝေါဟာရဒေသနာ။ ။ အမျိုးမျိုးသော သတ္တဝါဝေနေယျတို့အား သစ္စာလေးပါး အမှန်တရားကို နားလည်အောင် ဟောကြားရသောအလုပ်သည် မလွယ်ကူချေ၊ ၎င်းတို့၏ ဉာဏ်မျက်စိ အတွင်း၌ ရုတ်တရက် ချက်ခြင်း ကွင်းကွင်းကွက်ကွက် ထင်မြင် နားလည်စေနိုင်မည့် ဝေါဟာရ ပရိယာယ် စကားလှယ် ဝေဝုစ် ပုဒ် ဗျည်း ဝါကျတို့ကို တတ်ကျွမ်းနိုင်နင်းသည့် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်သာလျှင် သတ္တဝါအမျိုးမျိုးတို့အား နားလည်အောင် ဟောကြားနိုင်ပေသည်၊ ဝေါဟာရအရာ၌ အတုမရှိ နိုင်နင်း ကျွမ်းကျင်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် သုတ္တန်ပိဋက၌ ထိုထို ဝေနေယျ သတ္တဝါတို့၏ အသိဉာဏ်နှင့် တိက်ဆိုင်ညီညွတ်သည့် ဝေါဟာရ စကား အသုံးအနှုန်း အမျိုးမျိုးကို အများဆုံး ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်၊ ထို့ကြောင့် သုတ္တန္တပိဋကကို ဝေါဟာရ ဒေသနာ ဟု ခေါ် ဝေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ပရမတ္ထဒေသနာ။ ။ ဗုဒ္ဓ ရှင်တော်မြတ်သည် စစ်မှန် တိကျသော ပရမတ္ထ သဘောတို့ကို အကြွင်းမဲ့ သိမြင်သည့် သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရှင် ဖြစ်တော်မူသည်၊ ယင်းသို့ ကိုယ်တော်တိုင် သိမြင်အပ်သော ပရမတ္ထတရားတို့ကို အဘိဓမ္မာပိဋက၌ ကျယ်ဝန်းပြည့်စုံစွာ ဖော်ထုတ် ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်၊ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မာပိဋကသည် ပရမတ္ထဒေသနာ ဟူသော အမည်ဖြင့် ခေါ်တွင်ပေသည်။</p> <h3>သာသနာသုံးပါး</h3> <p>ယထာပရာဓသာသနာ။ ။ ထိုမှတပါး သာသနာအပြားအားဖြင့် ဝေဖန်သော် မြတ်စွာဘုရားသည် ဝိနည်းပိဋက၌ ထိုထို ဝိနည်းစည်းကမ်းတို့ကို ကျူးလွန်ဖောက်ဖျက်သော ရဟန်းတို့အား အမှုနှင့်လျော်စွာ ထိုက်တန်သော အပြစ်ကို ပြ၍ ဆုံးမတော်မူသည်၊ ထို့ကြောင့် ဝိနယပိဋကကို ယထာပရာဓသာသနာဟု ခေါ်သည်။ (ယထာ=လျော်စွာ၊ ပရာဓ=အပြစ်၊ သာသနာ=အဆုံးအမ)။</p> <p>ယထာနုလောမသာသနာ။ ။ သုတ္တန်ပိဋကတွင်မူအမျိုးမျိုးသော ဝါသနာစရိုက်ရှိသူ သတ္တဝါတို့အား ၎င်းတို့၏ အတွင်းဓာတ်ခံနှင့် ကိုက်ညီအောင် ရွှေဉာဏ်တော်ဖြင့် နှိုင်းချိန်၍ ဆုံးမ လမ်းညွှန် သွန်သင်မှုပေးတော်မူသည်၊ ထို့ကြောင့် သုတ္တန္တပိဋကကို ယထာနုလောမသာသနာဟု ခေါ်လေသည်။ (ယထာ=လျော်စွာ၊ အနုလောမ လျော်သော မဆန့်ကျင်သော၊ သာသနာ= အဆုံးအမ)။</p> <p>ယထာဓမ္မသာသနာ။ ။လောက၌ အစစ်အမှန်အားဖြင့် ထင်ရှားရှိသော တရားကား ရုပ် နာမ် ၂-ပါးသာဖြစ်၏၊ ၎င်းတို့မှတပါး ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ ယောက်ျား မိန်းမ စသည်တို့ကား တကယ်ရှိသော အရာများမဟုတ်၊ ရုပ်နာမ် တရားတို့၏ အစုအပုံကိုပင် ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါစသည်ဖြင့် စွဲလမ်းမှတ်ထင် နေကြခြင်းသာ ဖြစ်သည်၊ ယင်းသို့ စွဲလမ်း မှတ်ထင်နေကြသော သတ္တဝါတို့ကို ရုပ် ဓမ္မ နာမ်ဓမ္မ ဟူသော သဘာဝအတိုင်း သိမြင်စေရန် ဆုံးမ ဟောပြတော်မူခဲ့သည်၊ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မာပိဋကကို ယထာဓမ္မသာသနာ ဟူသော အမည်ဖြင့် ခေါ်ဆိုပေသည်။ (ယထာဓမ္မ=တရား သဘော အစစ်အမှန်ရှိသည့်အတိုင်း)။</p> <h3>ကထာ ၃-ပါး</h3> <p>သံဝရာသံဝရကထာ။ ။ ထို့နောက် တဖန် ကထာအပြားအားဖြင့် ဝေဖန်သော် ဝိနည်း ပိဋက၌ ဝိနည်း စည်းကမ်းတို့ကို ကျူးကျော်ဖောက်ဖျက်မှု မပြုမိစေရန် ကိုယ်နှုတ်တို့ကို မည်သို့မည်ပုံ ထိန်းချုပ်စောင့်စည်း ရမည်ဟု စောင့်စည်းနည်း အမျိုးမျိုးကို ရှင်းလင်း ဖော်ပြထားသည်၊ ကြီးကျယ်သော ပြစ်မှုများကို မကျူးလွန်မိအောင် စောင့်ထိန်းနည်းများနှင့် သေးငယ်သော ပြစ်မှုများကို မကျူးလွန်မိအောင် စောင့်ထိန်း နည်းများကို သတ်မှတ်ပညတ်ထားပေသည်၊ ထို့ကြောင့် ဝိနယပိဋကကို သံဝရာသံဝရကထာ ́ဟု ခေါ်သည်။ (သံဝရ=အပြစ်ငယ်များကို စောင့်ထိန်းခြင်း၊ အသံဝရ=ကြီးသောအပြစ်များကို စောင့်ထိန်းခြင်း၊ ကထာ = ဆုံးမစကား)။</p> <p>ဒိဋ္ဌိဝိနိဝေဌနကထာ။ ။ သုတ္တန်ပိဋက၌မူကား အယူဝါဒအမျိုးမျိုးကို လက်ခံယုံကြည်ထားကြသည့် သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့၏ အတွင်းသန္တာန်၌ ရစ်ပတ်ထုံးဖွဲ့နေသော အယူမှား အမြင်မှား ၆၂-ပါး မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတို့ကို ဖြေရှင်း ပယ်နုတ်ရန် နည်းတို့ကို အများဆုံး ဟောပြထားသည်၊ ထို့ကြောင့် သုတ္တန္တပိဋကကို ဒိဋ္ဌိဝိနိဝေဌနကထာ ဟု ခေါ်သည်။ (ဒိဋ္ဌိ=မှားသောအယူ၊ ဝိနိ=ဖြေခြင်း ဝေဌန=ရစ်ပတ်ခြင်း၊ ကထာ=စကား)။</p> <p>နာပရူပပရိစ္ဆေဒကထာ။ ။ အဘိဓမ္မာပိဋကသည် တပ်မက်မှုရာဂ စသည်တို့နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်သည်၊ အဘိဓမ္မာပိဋက၌ ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ စသော အပေါ်ယံပညတ်ကို ဖောက်ထွင်း၍ အတွင်းဓာတ်ဖြစ်သော နာမ်နှင့်ရုပ်ကို ခွဲခြား သိမြင်ရန် နည်းလမ်းအမျိုးမျိုးကို ဟောပြထားသည်၊ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မာပိဋကသည် နာမရူပပရိစ္ဆေဒကထာ ဟူသော ဝိသေသနဂုဏ်ပုဒ်ကို ရရှိခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ (နာမရူပ=နာမ်ရုပ်၊ ပရိစ္ဆေဒ=ပိုင်းခြားခြင်း၊ ကထာ=စကား)။</p> <p>ဤသို့လျှင် ဒေသနာ သာသနာ ကထာအပြားတို့ဖြင့် ပိဋကတ်သုံးပုံကို ဝေဖန်နှိုင်းယှဉ်၍ စိစစ်သော် အဘိဓမ္မာ၏ ဝိသေသဂုဏ်အင်္ဂါတို့သည် ထင်ရှားပေါ်လွင် ဉာဏ်၌ ထင်လာပေသည်။</p> <h3>သိက္ခာ ၃-ပါးနှင့် ပဟာန် ၃-ပါး</h3> <p>ထိုမှတပါး ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်သည် ပိဋကတ်သုံးပုံကို ဟောကြားတော်မူရာ၌ (၁) သိက္ခာ (ကျင့်စဉ်) သုံးပါးနှင့် (၂) ပဟာန် (ကိလေသာပယ်သတ်နည်း) သုံးမျိုးတို့ဖြင့် အသီးသီး အထူး ပြုလျက် ဟောတော်မူခဲ့သည်၊ ထို အချက်များသည်လည်း အဘိဓမ္မာ၏ ထူးခြားသော ဂုဏ်တို့ကို ပိုမိုထင်ရှားစေလေသည်။</p> <p>ပိဋကတ်သုံးပုံတို့တွင် ကျင့်စဉ်သိက္ခာအားဖြင့်—<br> (၁) ဝိနယပိဋက၌ အဓိသီလသိက္ခာကို၎င်း<br> (၂) သုတ္တန္တပိဋက၌ အဓိစိတ္တသိက္ခာကို၎င်း<br> (၃) အဘိဓမ္မာပိဋက၌ အဓိပညာသိက္ခာကို၎င်း အထူးပြု၍ ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <p>ထို့ပြင် ကိလေသံာကို ပယ်သတ်နည်း ပဟာန် အားဖြင့်<br> (၁) ဝိနယပိဋက၌ ဝီတိက္ကမပဟာန်ကို၎င်း<br> (၂) သုတ္တန္တပိဋက၌ ပရိယုဋ္ဌာနပဟာန်ကို၎င်း<br> (၃) အဘိဓမ္မာပိဋက၌ အနုသယပဟာန်ကို၎င်း အထူးပြု၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>သိက္ခာ ၃-ပါးဖြင့် အထူးပြုပုံ</h3> <p>ပိဋကတ်သုံးပုံကို အကျဉ်းချုပ်၍ အနှစ်သာရကို ထုတ်ယူလျှင် သီလ, သမာဓိ, ပညာဟူ၍ ကျင့်စဉ် သိက္ခာ သုံးရပ်ပင် ဖြစ်သည်၊ ထိုသိက္ခာသုံးရပ်သည် သာသနာပ၌ရှိသော သီလ, သမာဓိ ပညာတို့နှင့် နှိုင်းယှဉ်၍ မရအောင် အဆင့်အတန်း မြင့်လှသည်၊ ထို့ကြောင့် အဓိသီလသိက္ခာ အဓိစိတ္တသိက္ခာ, အဓိပညာသိက္ခာ ဟူ၍ အသီးအသီး အဓိသဒ္ဒါဖြင့် အထူးပြု၍ ခေါ်ဆိုထားခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ဝိနည်းနှင့်အဓိသိလသိက္ခာ။ ။ ပိဋကတ်သုံးပုံတို့တွင် ဝိနည်းပိဋက၌ မပြုလုပ်သင့်သော အမှုတို့မှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော ဝါရိတ္တသီလနှင့် ဖြည့်ကျင့်ပြုလုပ်ဆောင် ရွက်သင့်သော အမှုတို့ကို ပြုလုပ် ဆောင်ရွက်ခြင်းဟူသော စာရိတ္တသီလနှစ်ပါးသည် အများဆုံး ပါဝင်နေသည်ကို တွေ့ရပေသည်၊ ထို့ကြောင့် ဝိနယပိဋက၌ သိက္ခာသုံးပါးတို့တွင် အဓိသီလသိက္ခာကို အထူးပြု၍ ဟောထားကြောင်း ထင်ရှားလှပေသည်၊ အကျင့်ကို ဦးစားပေး၍ ဟောကြားတော်မူသည့် တရားဖြစ်သောကြောင့် အဓိသီလသိက္ခာဟု ခေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>သုတ္တန်နှင့်အဓိစိတ္တသိက္ခာ။ ။ လောက၌ အများစုဖြစ်သော သတ္တဝါတို့သည် အမျိုးမျိုးသော လောကီအာရုံ အဖုံဖုံသော စွဲလမ်းမှုများ နောက်သို့ ကောက် ကောက်ပါအောင် လိုက်ပါနေကြရကား စိတ်ဓာတ်တည်ငြိမ် အေးချမ်းမှုကို မရနိုင်ဘဲ ရှိနေကြသည်၊ စိတ်တည်ကြည်သော သူသည်သာလျှင် အမှန်တရားကို သိမြင်၏ ဟူသော ဒေသနာရှိ သည့်အတိုင်း စိတ်လွင့်ပါးနေသည့် ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား သစ္စာလေးပါး အမှန်တရားကို ချက်ခြင်း နားလည်အောင် ဟောကြားရန် မလွယ်ချေ။ ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်သည် သတ္တဝါတို့အား သုတ္တန် ဒေသနာများကို ဟောကြားရာ၌ စိတ်တည်ငြိမ်မှု သမာဓိရရှိစေရန် အဓိစိတ္တသိက္ခာခေါ် သမထကျင့်စဉ်များကို အသေးစိတ်ညွှန်ပြတော်မူသည်၊ ထို့နောက်မှသာ အဓိပညာစခန်းဖြစ်သော ဝိပဿနာအဆင့်သို့ ရောက်အောင် ဆက်လက် ဟောကြားတော်မူသည်၊ ထို့ကြောင့် သုတ္တန္တပိဋက၌ အဓိစိတ္တသိက္ခာကို အထူးပြု၍ ဟောတော်မူသည်၊ စိတ်တည်ငြိမ်မှု ရရှိစေသည့်အကျင့်ကို ဦးစားပေး၍ ဟောကြားတော်မူသောတရားဖြစ်၍ အဓိစိတ္တသိက္ခာဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာနှင့်အဓိပညာသိက္ခာ။ ။ အဘိဓမ္မာသည် ရုပ်နာမ်ဓမ္မတို့၏ သဘာဝအမှန်ကို နည်းအမျိုးမျိုးတို့ဖြင့် ဝေဖန်ပိုင်းခြား၍ ဟောပြတော်မူသော ဒေသနာဖြစ်သည်၊ ထို့ကြောင့်ပင် အဘိဓမ္မာကို အဓိပညာသိက္ခာဟု မှတ်သား ခေါ်တွင်စေလေသည်၊ ထိုသဘာဝအမှန်ကို သိမြင်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် နာမရူပပရိစ္ဆေဒဉာဏ်ကို အခြေခံလျက် ပညာစခန်း၏ အမြင့်ဆုံး အဆင့်ဖြစ်သော မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်အထိ ဆိုက်ရောက်ရှန် မခက်ခဲ တော့ချေ၊ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မာပိဋက၌ အဓိပညာသိက္ခာကို အထူးပြု၍ ဟောကြားခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ပဟာန် ၃-ပါး</h3> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်သည် သတ္တဝါတို့အား မိမိတို့သန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်ကိန်းအောင်းလျက်ရှိသော အကုသိုလ် ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားနိုင်ကြစေရန် ရည်သန်တော်မူလျက် ပိဋကတ်သုံးပုံကို ဟောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်၊ ထိုအကုသိုလ် ကိလေသာတို့ကို ပယ်သတ်ပုံ ပယ်သတ်နည်းသည်——</p> <p>(၁) ဝီတိက္ကမပဟာန်=ကိုယ်ထိလက်ရောက် ကျူးလွန်မှုကို ပယ်နည်း၊ ဝါ-ဝီတိက္ကမကိလေသာကို ပယ်နည်း။</p> <p>(၂) ပရိယုဋ္ဌာနပဟာန်=အဇ္ဈတ္တသန္တာန်၌ ကိလေသာတို့၏ ထကြွသောင်းကျန်းမှုကို ပယ်နည်း၊ ဝါ ပရိယုဋ္ဌာန ကိလေသာကို ပယ်နည်း။</p> <p>(၃) အနုသယပဟာန်=စိတ်အစဉ်၌ အမြဲကိန်းဝပ် စွဲမှီနေမှု အနုသယကိလေသာကို ပယ်နည်း ဟူ၍ သုံးမျိုး ရှိသည်။</p> <h3>ဝိနည်းနှင့် ဝီတိက္ကမပဟာန်</h3> <p>ထိုပဟာန်သုံးမျိုးတို့တွင် ဝိနည်းပိဋက၌ ကိုယ်ထိလက်ရောက် ကျူးလွန်မှု ဖြစ်သော ကာယကံ ဝစီကံမှုများကို ပယ်နည်း ဝီတိက္ကမပဟာန်ကို ပဓာန ထား၍ ဟောကြားတော်မူသည်၊ ထိုစကားမှန်၏၊ မြတ်စွာဘုရားသည် ကုဋေ ကိုးထောင်ကျော်မျှရှိသော ဝိနည်းဥပဒေတော်များဖြင့် ရဟန်းတို့၏ ကာယကံ ဝစီကံမှုတို့ကိုသာလျှင် ထိန်းချုပ်တော်မူသည်၊ စိတ်ဖြင့် ကျူးလွန်မှု မနောကံကိုကား တစုံတခုသော အပြစ် အာပတ်သတ်မှတ်၍ တားဆီးချုပ်ချယ်ရန် မဖြစ်နိုင်သဖြင့် ဝိနည်းစည်းကမ်း ဥပဒေများကို ပညတ်တော်မမူခဲ့ပေ။</p> <h3>သုတ္တန်နှင့် ပရိယုဋ္ဌာနပဟာန်</h3> <p>သုတ္တန်ဒေသနာ၌ စိတ်တည်ငြိမ် အေးချမ်းမှုကို ရရှိကြောင်းဖြစ်သော သမာဓိလမ်းစဉ်များကို အသေးစိတ် ဟောကြားထားကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်၊ တည်ကြည်ငြိမ်သက် ဧချမ်းသည့် သမာဓိရနေသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ စိတ်အစဉ်သို့ ကိလေသာတို့သည် ဝင်ရောက်၍ ထကြွ သောင်းကျန်းခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်ချေ၊ ထို့ကြောင့် သုတ္တန်ဒေသနာ၌ ကိလေသာတို့ အဇ္ဈတ္တသန္တာန်၌ ထကြွသောင်းကျန်းမှုဖြစ်သော မနောကံမှုများကို ပယ်နည်း ပရိယုဋ္ဌာနပဟာန်ကို အထူးပြု၍ ဟောထားကြောင်း ထင်ရှားပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာနှင့် အနုသယပဟာန်</h3> <p>ကိလေသာတို့ကို ပယ်သတ်ရာ၌ ကိုယ်ထိလက်ရောက် ကျူးလွန်ခြင်းနှင့် မနောကံဖြင့် ကျူးလွန်ခြင်းတို့ကို ပယ်နိုင်ရုံမျှဖြင့် ကိလေသာတို့သည် အကြွင်းမဲ့ ပျောက်ကွယ်ချုပ်ငြိမ်းသွားသည် မဟုတ်ချေ၊ ၎င်းတို့သည် အနုသယ သဘောအားဖြင့် သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အစဉ်၌ ကိန်းဝပ်စွဲမှီလျက် ကျန်ရှိနေသေးရကား အခါအခွင့် ရလျှင် တဖန်ပြန်၍ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်၊ ထိုအနုသယကိလေသာတို့ကို အကြွင်းမရှိ အမြစ်ပြုတ်အောင် ပယ်ရှားနိုင်သည့်နည်းကား နာမရူပပရိစ္ဆေဒဉာဏ် အခြေခံသော ဝိပဿနာဘာဝနာကို ပွါးများခြင်းပင် ဖြစ်သည်၊ သီလ သမာဓိတို့ကို ပါးရုံမျှဖြင့် အနုသယကိလေသာကို အမြစ်ပြုတ်အောင် မပယ်နိုင်ချေ၊ ထို့ကြောင့် နာမရူပပရိစ္ဆေဒဉာဏ် အစရှိသော ပညာဘာဝနာကို ပဓာန ထား၍ ဟောကြားရာ အဘိဓမ္မာ ဒေသနာ၌ အနုသယဟာန်ခေါ် ကိလေသာတို့ကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ်နည်းသည် ထူးကဲပြည့်စုံစွာ ပါဝင်နေ ပေသည်။</p> <p>တနည်းအားဖြင့် ပိဋကတ်သုံးပုံတွင်——</p> <p>(၁) ဝိနယပိဋက၌ ကာမာဝစရကုသိုလ်တို့ဖြင့် ကိလေသာတို့ကို အခိုက်အတန့်အားဖြင့်သာ ပယ်နည်း တဒင်္ဂပဟာန်ကို၎င်း၊</p> <p>(၂) သုတ္တန္တပိဋက၌ မဟဂ္ဂုတ်ကုသိုလ်တို့ဖြင့် နေ့ရက် လ နှစ် စသော အချိန်ပိုင်း အတွင်းဝယ် စိတ်အစဉ်သို့ ကိလေသာအာရုံများ မဝင်လာနိုင်အောင် ခွါချ ထားသောအားဖြင့် ပယ်နည်း ဝိက္ခမ္ဘနပဟာန်ကို၎င်း၊</p> <p>(၃) အဘိဓမ္မာပိဋက၌ လောကုတ္တရာ ကုသိုလ် မဂ်စိတ်တို့ဖြင့် ကိလေသာတို့ကို အကြွင်းမဲ့ အမြစ်ပြုတ်အောင် ပယ်နည်းသမုစ္ဆေဒပဟာန်ကို၎င်း အသီးအသီး ထူးခြား ပြည့်စုံစွာ ဟောတော်မူသည်၊</p> <p>တနည်းလည်း—<br> (၁) ဝိနယပိဋက၌ ကာယဒုစရိုက်, ဝစီဒုစရိုက်တို့ကို ပယ်သတ်နည်းကို၎င်း<br> (၂) သုတ္တန္တပိဋက၌ တဏှာပယ်သတ်နည်းကို၎င်း<br> (၃) အဘိဓမ္မာပိဋက၌ ဒိဋ္ဌိပယ်သတ်နည်းကို၎င်း<br> အသီးအသီး ထူးခြား ပြည့်စုံစွာ ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <p>ဤသို့လျှင် ပိဋကတ်သုံးပုံ၌ သိက္ခာသုံးပါး ပဟာန်သုံးပါးတို့ဖြင့် အသီးအသီး ဝိသေသပြု၍ ဟောကြားထား ပုံကို လေ့လာသုံးသပ်ပါက အဘိဓမ္မာ၏ ထူးခြားသော အခြင်းအရာတို့သည် ထင်ရှားပေါ်လွင်၍ လာပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာ၏နက်နဲခြင်း ၄-မျိုး</h3> <p>ထိုမှတပါး အဘိဓမ္မာ ပိဋကသည်-<br> (၁) ပါဠိဝေါဟာရ စကားလုံး အသုံးအနှုန်း၏ နက်နဲခြင်း =ဓမ္မဂမ္ဘီရ<br> (၂) အနက်သဘော၏ နက်နဲခြင်း=အတ္ထဂမ္ဘီရ<br> (၃) ဟောကြားပုံ အစီအစဉ်၏ နက်နဲခြင်း=ဒေသနာဂမ္ဘီရ<br> (၄) ပါဠိအနက်တို့ကို ထိုးထွင်း၍ သိနိုင်သောဉာဏ်၏ နက်နဲခြင်း=ပဋိဝေဓဂမ္ဘီရ</p> <p>ဟူသော နက်နဲခြင်းလေးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံပေသည်၊ သို့ဖြစ်ရကား ယူဇနာပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင် သီခေါင် နက်ကျယ် သမုဒြာပင်လယ်ကြီးအတွင်း၌ ယုန်သတ္တဝါကလေးများသည် ထောက်ရာ တည်ရာ မရနိုင်ဘိ သကဲ့သို့ ဉာဏ်ပညာနုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်လည်း ဤအဘိဓမ္မာဒေသနာသို့ သက်ဝင် ကျက်စားရန် လွန်စွာ ခက်ခဲလှချေသည်။</p> <h3>ပင်လယ် ၄-မျိုး</h3> <p>ဤသို့ အဘိဓမ္မာပိဋက၏ နက်နဲကျယ်ဝန်းပုံမှာ ပယ်လယ်(သာဂရ) လေးမျိုး ဥပမာဖြင့် ထင်ရှားလှပေသည်။ ပင်လယ်လေးမျိုးကား—<br> (၁) သံသာရသာဂရ=သံသရာပင်လယ်<br> (၂) ဇလသာဂရ=ရေပြင်ပင်လယ်<br> (၃) နယသာဂရ=နည်းပင်လယ်<br> (၄) ဉာဏသာဂရ=ဉာဏ်ပင်လယ်တို့ပေတည်း။</p> <p>သံသရာပင်လယ်။ ။ ခန္ဓာ အာယတန ဓာတ်တို့၏ အဆက်မပြတ် ထပ်ကာထပ်ကာ ဖြစ်ပျက်နေမှုကို သံသရာ ဟု ခေါ်သည်၊ ထိုသံသရာသည် အစလည်း မထင် အဆုံးလည်း မမြင်နိုင်အောင် လွန်စွာရှည်လျားလှသည်။ သတ္တဝါတို့သည် မည်သည့်အချိန်က စတင်၍ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကြောင်းကို မဟာကပ်ပေါင်း သိန်းသောင်းကုဋေ တိုင်အောင် ပြန်ပြောင်း၍ ကြည့်ရှုသော်လည်း မတွေ့မမြင်နိုင်သည်သာ ဖြစ်၏၊ ယင်းသို့ အစမထင်သော ကာလမှစ၍ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော သတ္တဝါတို့သည် ကိလေသာအာသဝ မကုန်ခန်းသေးပါက အဆုံးအပိုင်းအခြား မရှိသော ကာလတိုင်အောင် သံသရာ၌ ကျင်လည် နေရဦးမည်သာ ဖြစ်ပေသည်၊ ထို့ကြောင့် သံသရာကို ကမ်းမမြင် လမ်းမမြင် နိုင်သည့် ပင်လယ်ပြင်ကြီး တမျိုးဟု ခေါ်ဆိုအပ်ပေသည်။</p> <p>ရေပင်လယ်။ ။ အကျယ်အဝန်းအားဖြင့်၎င်း အနက်အစောက်အားဖြင့်၎င်း ယူဇနာပေါင်း ရှစ်သောင်း လေးထောင်ရှိသော မဟာသမုဒြာကို ရေပြင်ပင်လယ် (ဇလသာဂရ) ဟု ဆိုအပ်၏၊ ထိုရေပြင်ပင်လယ်ကြီး အတွင်း၌ ကူးသန်းသွားလာသူတို့သည် မဟာသမုဒြာ၏ ဤမှာ ဘက်ကမ်းကို၎င်း ထိုမှာဘက်ကမ်းကို၎င်း မမြင်နိုင်ကြပေ၊ ထိုသမုဒြာအတွင်းရှိ ရေအထုကိုလည်း တစုံတယောက်သောသူမျှ ခြင်တွယ်ရေတွက်ခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်ချေ၊ စင်စစ်အားဖြင့် မဟာသမုဒြာ ဟူသည် အဆုံးအဆမရှိသော ရေအထုကြီးသာ ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>နည်းပင်လယ်။ ။ မြတ်စွာဘုရား၏ စကားတော်များဖြစ်သော ပိဋကတ်သုံးပုံကို (နယသာဂရ) နည်း ပင်လယ်ဟု ခေါ်ဆိုသည်၊ ထိုစကား မှန်၏၊ ပိဋကတ်သုံးပုံသည် အမျိုးမျိုးသောနည်းတို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်၍ ဟောကြားထားသည် ဖြစ်ရကား လွန်စွာပင် နက်နဲကျယ်ဝန်းလှ၏၊ ပိဋကတ်သုံးပုံတွင်လည်း ဝိနည်းနှင့် အဘိဓမ္မာတို့၏ နက်နဲကျယ်ဝန်းပုံမှာ ပို၍ထင်ရှားပေသည်။</p> <p>ဝိနည်း ပိဋကကို လေ့လာသုံးသပ်ကြည့်လျှင် ရဟန်းတို့၏ ကျူးလွန်မှု အကြီး၏အငယ်ကို လိုက်၍ ထိုက်တန်သော အပြစ်အာပတ်အမျိုးမျိုးကို တိကျစွာ ခွဲခြားသတ်မှတ်လျက် ပညတ်ထားတော်မူသည်ကို တွေ့ရ၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာတွင်လည်း ယုတ်မာဆိုးသွမ်းလိုသော ရဟန်းတို့ အခွင့်အလမ်း မရနိုင်စေရန် ကြွင်းကျန်လစ်လပ်ချက် မရှိစေဘဲ ပညတ်ထိုက်သည့် အချက်မှန်သမျှကို ပြည့်စုံကုန် စင်အောင် ဟောကြား ပညတ်တော်မူခဲ့သည်၊ ထိုအချက်များကို တွေ့မြင်သိရှိရသောအခါ ဝိနည်း ဒေသနာ၏ ကျယ်ဝန်းနက်နဲပုံကို ကောင်းစွာသဘောပေါက်လျက် ကျူးလွန်မှုအားလျော်စွာ သိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်ခြင်းဟူသည် သဗ္ဗညုတ ဉာဏ်ရှင် ဘုရားသခင်မှတပါး အခြားပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ အရာမဟုတ်ပါတကား ဟု ဆင်ခြင်စဉ်းစားကာ ပီတိ သောမနဿ ပွါးများဖွယ်ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာ ဒေသနာကို လေ့လာသုံးသပ်သောအခါ၌လည်း ရုပ်တရား နာမ်တရား, ခန္ဓာ, အာယတန ဓာတ် အစရှိသောတရားတို့၏ အသီးအသီးသော သဘောလက္ခဏာများကို အချင်းချင်း မရော မယှက်စေဘဲ ထင်ရှား ပြတ်သားစွာ ခွဲခြားဝေဖန်၍ ဟောကြားထားသည်ကို တွေ့ရ၏။ ထိုအချက်နှင့်တကွ ပိဋကတ်သုံးပုံ၌ အကျယ်ဝန်းဆုံးဖြစ်သော ပဋ္ဌာန်းကျမ်းကြီးကို ဆင်ခြင် သုံးသပ်မိပါက အမျိုးကောင်းသားတို့အား အတိုင်း မသိ ပီတိသောမနဿတိုးပွါးဖွယ် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ အသျှင်တိဿဒတ္တအမည်ရှိသော မထေရ်မြတ်သည် မဟာဗောဓိပင်ကို ဖူးမြော် ပူဇော်ရန် ပင်လယ်ပြင်ကို ဖြတ်၍ ဇမ္ဗုဒီပ (အိန္ဒိယနိုင်ငံ)သို့ သင်္ဘောဖြင့် ကြွတော်မူသောအခါ လမ်းခရီးဝယ် ကျယ်ဝန်း နက်ရှိုင်းလှစွာသော ပင်လယ်ရေပြင်ကြီးကို မြင်၍ မဟာသမုဒြာနှင့် ပဋ္ဌာန်းကျမ်းကြီးတို့၏ ကျယ်ဝန်းနက်ရှိုင်း ပုံကို နှိုင်းယှဉ်ဆင်ခြင်တော်မူမိလေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဤ ပင်လယ်ရေပြင်ကြီးကား ကျယ်ဝန်းနက်ရှိုင်းသည် ဆိုသော်လည်း အောက်ဖက်၌ မြေကြီး၊ အထက်ဖက်၌ ကောင်းကင်၊ တဖက်၌ စကြာဝဠာဟူသော အပိုင်းအခြားများ ရှိနေပေသေးသည်၊ အနန္တနယ ဖြစ်သော ပဋ္ဌာန်းကျမ်းကြီး၏ အပိုင်းအခြားကိုကား မထင်မမြင်နိုင်ပါတကား ဟု ဆင်ခြင်စဉ်းစားလျက် လွန်ကဲသော နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်မှု ဖြစ်ပေါ်လာလေသည်၊ ၎င်းနောက် ထိုနှစ်သက်ဝမ်းမြောက်မှုကိုပင် အခြေပြု၍ ဝိပဿနာပွါးများလေရာ မကြာမီ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်လေသည်။</p> <p>ဤသို့လျှင် နယသာဂရဖြစ်သော ပိဋကတ်သုံးပုံတွင် ဝိနည်းနှင့် အဘိဓမ္မာတို့၏ နက်နဲ ကျယ်ဝန်းပုံမှာ ပို၍ ထင်ရှားပေသည်။</p> <p>ဉာဏ်ပင်လယ်။ ။ ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်၏ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ဉာဏ်ပင်လယ် (ဉာဏသာဂရ) ဟုဆိုသည်၊ ထင်ရှားစေဦးအံ့ — မြတ်စွာဘုရားသည် နယသာဂရဖြစ်သော ပိဋကတ်သုံးပုံကို သဗ္ဗညုတဉာဏ်ဖြင့် ဝေဖန်ပိုင်းခြား၍ ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်၏၊ သံသရာ ပင်လယ်ကြီး၏ အလွန်တရာ ကျယ်ဝန်းလှပုံကိုလည်း သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ဖြင့် ကောင်းစွာသိမြင်တော်မူ၏၊ မဟာသမုဒြာ တည်းဟူသော ရေပြင်ပင်လယ်ကြီးနှင့် တကွ စကြာဝဠာ ကမ္ဘာလောက အနန္တကိုပင် သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့ သိမြင်တော်မူ၏၊ ထို့ကြောင့် ယင်းသဗ္ဗညုတ ဉာဏ်တော်ကို သာဂရလေးသွယ်တို့တွင် အကျယ်ဆုံးဖြစ်သော ဉာဏသာဂရဟု ဆိုထိုက်ပေသည်။ ဤသို့လျှင် ဆိုခဲ့သော သာဂရလေးရပ်တို့တွင် တပါးအပါအဝင်ဖြစ်သော အဘိဓမ္မာ ဒေသနာတော်ကို သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ရှင် ဘုရားသခင်တို့သာလျှင် ဟောတော်မူနိုင်စွမ်း ရှိကြောင်းကို ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းကို လေ့လာရုံမျှဖြင့် မှန်းဆနိုင်ဖွယ်ရှိပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာဒေသနာနှင့် ကျွတ်တမ်းဝင်ပုဂ္ဂိုလ်များ</h3> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားသည် သက်တော်-ဂဝ ဝါတော် ၄၅-ဝါ အတွင်းတွင် နေ့တိုင်းပင် တရားဟောပွဲဓမ္မသဘင် ဆင်ယင်ကျင်းပတော်မူခဲ့သည်၊ ထိုသို့ဓမ္မသဘင် ကျင်းပတော်မူရာ၌ ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားတော်မူ အပ်သော အမြိုက်တရားတော်ကို ကြားနာကြရသည့် လူ နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်းတို့တွင် တဦးချင်း ဖြစ်စေ အစုလိုက်ဖြစ်စေ ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည့် သတ္တဝါတို့သည် အတိုင်းမသိ လွန်စွာပင် များပြားလှသည်။</p> <p>သစ္စာလေးပါးတရားတို့ကို ထိုးထွင်းသိမြင်၍ ကျွတ်တမ်းဝင်သူ ပုဂ္ဂိုလ်အရေအတွက် အလွန် များပြားသော ဓမ္မသဘင် တရားပွဲတော်ကြီးများကို မဟာဘိသမယ ဓမ္မသဘင်ကြီးများဟု ခေါ်သည်။</p> <p>(မဟာ=ကြီးကျယ်သော၊ အဘိသမယ=သစ္စာလေးပါးကို ထိုးထွင်းသိမြင်ခြင်း၊ ဓမ္မသဘင်=တရားပွဲ) ထို မဟာဘိသမယတို့ကို အမြွက်မျှ ဖော်ပြပါအံ့။<br> ၁။ ဓမ္မစကြာတရားပွဲတော် မဟာဘိသမယ<br> ၂။ မင်္ဂလသုတ်တရားပွဲတော် မဟာဘိသမယ<br> ၃။ ရတနသုတ် မဟာဘိသမယ<br> ၄။ တိရောကုဋ္ဋသုတ် မဟာဘိသမယ<br> ၅။ စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ် မဟာဘိသမယ<br> ၆။ သမစိတ္တသုတ် မဟာဘိသမယ<br> ၇။ ပရာဘ၀သုတ် မဟာဘိသမယ<br> ၈။ မဟာသမယ ၆-သုတ် မဟာဘိသမယ<br> ၉။ အဘိဓမ္မာဒေသနာတော် မဟာဘိသမယ</p> <p>ဓမ္မစကြာ ဟောတော်မူသောအခါ ပဉ္စဝဂ္ဂီဟု ခေါ်တွင်သည့် လူပုဂ္ဂိုလ် ၅-ဦးနှင့် စကြာဝဠာ တသောင်းမှ လာရောက်ကြသည့် နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်သာ တရားနာပရိသတ်ဖြစ်ကြသည်၊ ဤတရားပွဲတွင် ဗြဟ္မာပေါင်း ၁၀-ကုဋေမျှ ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်၊ ကျွတ်တမ်းဝင်သည့် နတ်အပေါင်းမှာကား မရေမတွက်နိုင်အောင်ပင် များပြားလေသည်။</p> <p>မင်္ဂလသုတ် တရားပွဲတော်၌လည်း စကြာဝဠာတသောင်းမှ လာရောက်ကြသည့် နတ်ဗြဟ္မာတို့ပင် တရားနာ ပရိသတ် ဖြစ်ကြသည်၊ ဤဓမ္မသဘင်၌မူ ရဟန္တာဖြစ်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့ကား ကုဋေတသိန်းဖြစ်သည်၊ သောတာပန်, သကဒါဂါမ်, အနာဂါမ်တို့မှာ မရေမတွက်နိုင်အောင်ပင် များပြားလှလေသည်။</p> <p>ရတနသုတ်ကို ၇-ရက်တိုင်တိုင် ဟောကြားတော်မူသည်၊ တနေ့တနေ့အတွင်း ကျွတ်တမ်းဝင်သူပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်စီ ရှိပေသည်။</p> <p>တိရောကုဋ္ဋသုတ်ကိုလည်း ၇-ရက်တိုင်တိုင်ပင် ဟောကြားတော်မူသည်၊ ဤဓမ္မသဘင်၌လည်း တနေ့လျှင် ကျွတ်တမ်းဝင်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်ပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်ပင် ဖြစ်လေသည်။</p> <p>စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ် ဓမ္မသဘင်, သမစိတ္တသုတ် ဓမ္မသဘင်, ပရာဘဝသုတ် ဓမ္မသဘင်တို့၌လည်း နတ်ဗြဟ္မာအပေါင်း မရေမတွက်နိုင်အောင်ပင် ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်။</p> <p>မဟာသမယသုတ်တော်ကြီးကို ဟောတော်မူရာ၌လည်း စကြာဝဠာ ၁၀-ခုမှ လာရောက် တရားနာကြသည့် နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် မရေမတွက်နိုင်အောင်ပင် များပြားလှသည်၊ ထိုမဟာသမယ သုတ်တော်ကြီး၌ ပါဝင်သည့် သမ္မာပရိဗ္ဗာဇနီယသုတ်, ပုရာဘေဒသုတ်, စူဠဗျူဟသုတ်, မဟာဗျူဟသုတ်, တုဝဋကသုတ်တို့ကို ဟောကြား တော်မူရာ၌ တသုတ် တသုတ် အပြီးတွင် နတ်ဗြဟ္မာ ပေါင်း ကုဋေတသိန်းစီ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်ခဲ့ ကြသည်၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ် အနာဂါမ်အဖြစ်သို့ ဆိုက်ရောက်သည့် နတ်ဗြဟ္မာတို့ကား မရေမတွက် နိုင်အောင်ပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားသည် အဘိဓမ္မာဒေသနာတော်ကို မယ်တော်ဖြစ်ခဲ့ဘူးသည့် နတ်သားကို အမှူးထား၍ တာဝတိံသာ၌ ဟောကြားတော်မူသည်၊ စကြာဝဠာတသောင်းမှ နတ်ဗြဟ္မာ အပေါင်းတို့ လာရောက်၍ တရားနာကြသည်၊ အဘိဓမ္မာတရားတော်ကို ကြားနာရသဖြင့် အထွတ်အထိပ်ရောက် ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည့် နတ်ဗြဟ္မာတို့ အရေအတွက်မှာ ကုဋေရှစ်သောင်းမျှ ဖြစ်လေသည်၊ မယ်တော်ဖြစ်သော နတ်သားမှာ သောတာပတ္တိဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်လေသည်၊</p> <p>စင်စစ်မှာ နတ်ဗြဟ္မာ ကုဋေရှစ်သောင်း ကျွတ်တမ်းဝင်သည်ဆိုရာ၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်သည့် အရေအတွက်ကိုသာ ဖော်ပြခြင်းဖြစ်သည်၊ မင်္ဂလာတရားတော်, မဟာသမယသုတ်တော်များကို ဟောတော်မူ ရာ၌ တရားနာပရိသတ်သည် စကြာဝဠာတသောင်းမှ လာရောက် ကြားနာကြသည့် နတ်ဗြဟ္မာပရိသတ်ပင် ဖြစ်သည်၊ အဘိဓမ္မာတရားသဘင်၌ တရားနာပရိသတ် မှာလည်း စကြာဝဠာတသောင်းမှ လာရောက်ကြသည့် နတ်ဗြဟ္မာတို့ပင် ဖြစ်သည်၊ ထိုမှ ကြီးကျယ်သော ဓမ္မသဘင်တို့၌ ကျွတ်တမ်းဝင်သူတို့မှာ မရေမတွက် နိုင်အောင် များပြားမြဲ ဓမ္မတာပင် ဖြစ်ချေသည်၊</p> <p>ဝါတွင်းသုံးလပတ်လုံး ဟောကြားတော်မူသည့် အဘိဓမ္မာဒေသနာတော် ဓမ္မသဘင်၌ အတိုင်းမသိ မရေ မတွက်နိုင်အောင် များပြားလှသည့် နတ်ဗြဟ္မာတို့ ကျွတ်တမ်းဝင် ကြသည်မှာ ယုံမှားဖွယ်ရာ မရှိပေ၊ ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည့် နတ်ဗြဟ္မာတို့ကား အတိုင်းမသိ မရေ မတွက်နိုင်အောင်ပင် များပြားလေသည်။၁</p> <p>၁။ တာဝတိံသ ဘဝနံ ဂန္တွာ တတ္ထ ၀ဿံဝုဋ္ဌော နိရန္တရံ တေမာသံ အဘိဓမ္မံ ဒေသေတွာ မာတုပ္ပမုခါန အနေကဒေဝတာနံ သောတာပတ္တိမဂ္ဂါဓိဂမနံ ကတွာ ဝုဋ္ဌဝဿော ဒေဝေါရောဟနံ။ပ။ အဟောသိ။ (အပါန် ဋ္ဌ၊ပ၊ မျက်နှာ ၁၃၂)</p> <p>ဤသို့ မရေမတွက်နိုင်အောင် ကျွတ်တမ်းဝင်ကြဖွယ် ရှိသော်လည်း အဘိဓမ္မာတရားတော်သည် အလွန်နက်နဲ သိမ်မွေ့သည်ဖြစ်၍ ဤတရားဖြင့် လက္ခဏာရေးသုံးပါးကို ဆောင်သည့် နာမ်ရုပ် နှစ်ပါး ခွဲခြားပြသော တရားတော်မြတ်ကို ထိုးထွင်း သိမြင်နိုင်စွမ်း မရှိကြသော နတ်များလည်း ရှိနေကြသေးသည်၊ ထို နတ်တို့အား သံဝေဂဖြစ်ပွါးစေရန်အလို့ငှါ အဘိဓမ္မာတရားတော်ကို ဟောကြားတော်မူရာတွင် အကြား အကြား၌ ဘဒ္ဒေကရတ္တသုတ် အကျဉ်းကို၎င်း, အကျယ် ဝေဖန်ချက်ကို၎င်း ဟောကြားတော်မူရပေသေးသည်။<br> (မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ၊ ဋ္ဌ၊ လောမသကင်္ဂိယ- ဘဒ္ဒေကရတ္တသုတ်အဖွင့်-၁၇၄)</p> <h3>အဘိဓမ္မာ ပိဋကသမိုင်း</h3> <p>အဘိဓမ္မာပိဋကသည် ဘုရားဟော စင်စစ်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် အဘိဓမ္မာခုနစ်ကျမ်းတို့၏ အကျဉ်းချုပ် အကြောင်း အရာများကို ပြဆိုခဲ့ပေပြီ၊ ယခုအခါ မြတ်စွာဘုရား လက်ထက်တော်မှစ၍ မျက်မှောက်ခေတ်အထိ အဘိဓမ္မာစာပေ ပြန့်နှံ့ တိုးတက်လာပုံ သမိုင်းစဉ်ကို သိရှိလေ့လာသင့်ပေသည်။</p> <h3>ဘုရားလက်ထက်တော်၌ အဘိဓမ္မာ လေ့လာပုံ</h3> <p>အဘိဓမ္မာကို လက်ဦးဆုံး လေ့လာသင်ယူခွင့်ရသည့် ပုဂ္ဂိုလ်များကား အသျှင်သာရိပုတ္တရာ၏ တပည့် ရဟန်း ငါးရာတို့ပင် ဖြစ်ပေသည်၊ သို့သော် အသျှင်သာရိပုတ္တရာက တဆင့်ဟောကြားပို့ချသဖြင့် ဗုဒ္ဓ လက်ထက် တော်တွင် အခြားအခြားသော ရဟန်းရှင်လူများလည်း အဘိဓမ္မာကို အနည်းနှင့်အများ သင်ကြားလေ့လာခဲ့ ကြမည်မှာ ယုံမှားဖွယ်မရှိပေ၊ မြတ်စွာဘုရား သက်တော် ထင်ရှားရှိစဉ်အခါမှစ၍ ဝိနည်းပိဋက, သုတ္တန်ပိဋကများကဲ့သို့ အဘိဓမ္မာကိုလည်း တသီးတခြား သင်ကြား လေ့လာကြသည့် အစဉ်အလာ ရှိခဲ့ကြောင်း အထောက်အထားများကို ပါဠိပိဋကတ် တော်များတွင် တွေ့ရှိရသည်။</p> <p>မဇ္ဈိမနိကာယ် မဟာဂေါသိင်္ဂသုတ်တွင်လည်း အသျှင်သာရိပုတ္တရာ အသျှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန် စသည့် သာဝက ကြီးများပင်လျှင် အဘိဓမ္မာဆိုင်ရာ ပြဿနာများကို အချင်းချင်း မေးမြန်း ဆွေးနွေးလေ့ရှိကြောင်း ထင်ရှားစွာ ပါရှိပေသည်၊ ထို့ပြင်အဘိဓမ္မာကို စတင်ဟောကြားသည့်အချိန်မှာ ဘုရားဖြစ်ပြီးနောက် ခုနစ်ဝါမြောက်ကာလ ဖြစ်ပေရာ ထိုအချိန်စ၍ မြတ်စွာဘုရား သက်တော်ထင်ရှားရှိစဉ် ၃၀-နှစ်အတွင်း၌ပင် အဘိဓမ္မာသင်ကြား ပို့ချမှုသည် များစွာထင်ရှား ကျယ်ပြန့်ခဲ့လိမ့်မည်ဟူသော အချက်ကို သိရှိနိုင်ပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာနှင့် သံဂါယနာသုံးတန်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီးနောက် သုံးလနှင့် လေးရက်မြောက်တွင် အဇာတသတ်မင်းကိုအမှီပြု၍ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ ရှင်မဟာကဿပ အမှူးရှိသော ရဟန္တာအရှင်မြတ် ၅၀၀-တို့သည် ဗုဒ္ဓ၀စနခေါ် မြတ်စွာဘုရား၏ တရားစကားတော်များကို သံဂါယနာတင်ခဲ့ကြသည်၊ ယင်းသို့ သံဂါယနာတင်ရာတွင် ဝိနည်းပိဋက, သုတ္တန်ပိဋက တို့နှင့်အတူ အဘိဓမ္မာပိဋကလည်း ပါဝင်ခဲ့ကြောင်း အဋ္ဌကထာနှင့် သာသနာဝင် ကျမ်းများ၌ပြဆိုထားပေသည်၊ ထိုပြဆိုချက်များအရ ပဌမသံဂါယနာ၌ ပိဋကတ်တော်များကို သံဂါယနာ တင်ပုံ အစီအစဉ်ကား အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။<br> ၁။ ပဌမ ဝိနည်း ၅-ကျမ်း<br> ၂။ ဒုတိယ ဒီဃနိကာယ် ၃-ကျမ်း<br> ၃။ တတိယ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၃-ကျမ်း<br> ၄။ စတုတ္ထ သံယုတ္တနိကာယ် ၅-ကျမ်း<br> ၅။ ပဉ္စမ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၁-ကျမ်း<br> ၆။ ဆဋ္ဌ အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်း<br> ၇။ သတ္တမ ဇာတကမှစ၍ ခုဒ္ဒက ၁၃-ကျမ်း</p> <p>မှတ်ချက်</p> <p>အဘိဓမ္မာပိဋကဖြစ်သော ကထာဝတ္ထုမှာ မာတိကာမျှလောက်သာ ပဌမသံဂါယနာ၌ ပါဝင်သေးသည်၊ တတိယသံဂါယနာတွင် ရှိသည့်အတိုင်း ပြည့်စုံစွာ ဖြစ်ပေါ်လာပေသည်။</p> <h3>ဒုတိယသံဂါယနာ</h3> <p>သာသနာတော်နှစ် ၁၀၀-သို့ ရောက်သောအခါ ဝေသာလီပြည်၌ ဝဇ္ဇီတိုင်း ကာလာသောကမင်းကို အမှီပြု၍ အသျှင်မဟာယသ အမှူးရှိသော ရဟန္တာ ၇၀၀-တို့က ထပ်မံ၍ ဒုတိယသံဂါယနာပွဲကို ကျင်းပခဲ့သည်၊ ထို သံဂါယနာမှာ ဝိနည်းဥပဒေတော်များနှင့် ပတ်သက်သည့် အချက်ဆယ် ချက်ကို အကြောင်းပြု၍ ဖြစ်ပေါ် လာခြင်း ဖြစ်ပေသည်၊ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မာပိဋကနှင့် ပတ်သက်၍ ထူးခြားချက် မရှိခဲ့ချေ၊ ပဌမအကြိမ် သံဂါယနာတင်ပြီးသော မူများအတိုင်းပင် ထပ်မံ၍ လက်ခံ အတည်ပြုခဲ့ကြလေသည်။</p> <h3>တတိယသံဂါယနာ</h3> <p>သာသနာနှစ် ၂၃၅-ခုတွင် ပါဋလိပုတ်ပြည် အသောကာရုံကျောင်း၌ သီရိဓမ္မာသောကမင်းကို အမှီပြု၍ အသျှင်မဟာမောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿမထေရ် အမှူးရှိသော ရဟန္တာ ၁၀၀၀-တို့သည် တတိယသံဂါယနာသဘင်ကို ဆင်ယင်ကျင်းပခဲ့သည်၊ ထိုသံဂါယနာပွဲ၌ အကြီးအကဲဖြစ်တော်မူ ရှင်မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿမထေရ်သည် မြတ်စွာဘုရား အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့် ထားခဲ့သော မာတိကာ ခေါင်းစဉ်ကို အကျယ်ဖွင့်ပြလျက် ကထာဝတ္ထု ကျမ်းကို ဟောတော်မူသည်၊ ထိုအချိန် မှစ၍ အဘိဓမ္မာခုနစ်ကျမ်း အပြည့်အစုံဖြစ်လာပေသည်။</p> <h3>ကိုးတိုင်း ကိုးဌာနသို့ သာသနာပြုလွှတ်ပုံ</h3> <p>တတိယသံဂါယနာအပြီးတွင် ရှင်မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿမထေရ်နှင့် အသောကမင်းမြတ်တို့ ညှိနှိုင်း တိုင်ပင်လျက် ကိုးတိုင်းကိုးဌာနသို့ သာသနာပြုရဟန်းတော်များကို စေလွှတ်ခဲ့သည်၊ ထိုသာသနာပြု ရဟန်းတော်များနှင့် အတူ မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်များဖြစ်သည့် ပိဋကသုံးပုံသည်လည်း ထိုထိုဒေသများသို့ ရောက်ရှိခဲ့ မည်မှာ မလွဲပေ၊ သို့ဖြစ်ရကား ထိုအချိန်မှစ၍ အဘိဓမ္မာပိဋကသည် လည်း မဇ္ဈိမဒေသ၏ ပြင်ဘက်ဖြစ်သော ထိုထိုတိုင်းနိုင်ငံများသို့ ပေါက်ရောက် ပြန့်နှံ့ခဲ့သည်ဟု ယူဆရပေသည်၊ သို့ရာတွင် သီဟိုဠ်ကျွန်းမှတပါး အခြားဒေသတို့၌ မည်သို့မည်ပုံ ပြန့်နှံ့၍ မည်မျှ ကြာအောင် တည်တံ့ခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းများ အခိုင်အမာ မရှိချေ။ ထို့ကြောင့် မှတ်တမ်း အခိုင်အမာရှိ၍ မြန်မာနိုင်ငံ သာသနာ့ သမိုင်းနှင့်လည်း တိက်ရိုက်ကွင်းဆက် ဖြစ်သည့် သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ အဘိဓမ္မာပိဋက ပြန့်ပွါးခဲ့ပုံကိုသာ ဖော်ပြရပေတော့မည်။</p> <h3>သီဟိုဠ်ကျွန်းသို့ အဘိဓမ္မာရောက်ပုံ</h3> <p>တတိယသံဂါယနာတင်ပြီးနောက် သာသနာနှစ် ၂၃၆ (ဘီစီ-၃၂၆) သို့ ရောက်သောအခါ မဇ္ဈိမဒေသ ပါဋလိပုတ် ပြည်မှ ရှင်မဟိန္ဒသည် သီဟိုဠ်ကျွန်းသို့ ကြွ၍သာသနာပြုစုတော်မူသည်၊ ထိုအချိန်မှစ၍ သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ သာသနာတော်ပြန့်ပွါးစည်ကားလျက် သီဟိုဠ်ကျွန်းသား ရဟန်းများစွာတို့သည်လည်း အဘိဓမ္မာနှင့်တကွ ပိဋကသုံးပုံကို သင်ကြား အားထုတ်ကြလေသည်၊ ဤသို့အားဖြင့် အဘိဓမ္မာပိဋကသည် သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ ပြန့်ပွါး ထွန်းကားလာခဲ့ပေသည်၊ သို့သော်လည်း ထိုအချိန်အထိ အဘိဓမ္မာနှင့်တကွ ပိဋကတ်သုံးပုံကို နှုတ်တက် အာဂုံဆောင်၍သာ သင်ကြားပို့ချခဲ့ရလေသည်။</p> <h3>စတုတ္ထသံဂါယနာ</h3> <p>သာသနာနှစ် ၄၅ဝ-သို့ ရောက်သောအခါ မဟာဓမ္မရက္ခိတ အမှူးရှိသော မထေရ်မြတ်တို့သည် သာသနာတော် အရှည်တည်တံ့ရေးကို မြှော်တွေးကြလျက် ဝဋ္ဋဂါမဏိအဘယမင်း၏ လက်ထက်တွင် သီဟိုဠ်ကျွန်း မာတုလဇနပုဒ် အာလောကလိုဏ်ဂူ၌ ပိဋကကျမ်းစာများကို ပေထက်အက္ခရာ တင်ခဲ့ကြလေသည်၊ ယင်းသို့ နှုတ်ငုံဆောင်ကျမ်းများကို ပေထက်အက္ခရာတင်ရာ၌ အသျှင်မဟာဓမ္မရက္ခိတ ကြီးမှူးသည့် ရဟန္တာ မထေရ် မြတ်ငါးရာတို့သည် အညီအညွှတ် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးလျက် လိုအပ်သော တည်းဖြတ်သုတ်သင် စီစဉ် ညှိနှိုင်းမှု များကို ပြုလုပ်တော်မူခဲ့ကြသည်၊ ထို့ကြောင့် ယင်းသို့ ပေထက်အက္ခရာ တင်ခြင်းကိုပင် စတုတ္ထ သံဂါယနာဟူ၍ သာသနာဝင်ကျမ်းတို့၌ မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြပေသည်၊ ထိုစတုတ္ထသံဂါယနာမှစ၍ အဘိဓမ္မာ ခုနစ်ကျမ်းသည် ပေထက်အက္ခရာတင် စာအုပ်အဖြစ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာလေ့လာမှု တိုးတက်လာပုံ</h3> <p>သီဟိုဠ်ကျွန်းသို့ သာသနာတော်ရောက်စ အချိန်တွင် ဝိနည်းသည် သာသနာတော်၏ အသက် ဖြစ်၏၊ ဝိနည်း တည်မှသာ သာသနာတည်မည်ဟူသော ခံယူချက်ဖြင့် သီဟိုဠ်ကျွန်းသားရဟန်းတို့သည် ဝိနည်းကို ဦးစားပေး၍ သင်ကြား ပို့ချခဲ့ကြသည်၊ ခိုင်မြဲစွာ သာသနာအခြေစိုက်မိပြီဖြစ်၍ သာသနာတည်တံ့ရေးအတွက် စိတ်အေး ရသောအခါတွင်မူ နက်နဲသိမ်မွေ့သော အဘိဓမ္မာတရား ဘက်သို့ ဦးလှည့်လာကြပြန်သည်၊ သို့အားဖြင့် သာသနာနှစ် ၅၀၀ - ကျော်လောက်မှစ၍ သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ အဘိဓမ္မာလေ့လာလိုက်စားမှု တိုးတက်ခေတ်စား လာပြီးလျှင် အဘိဓမ္မာကျမ်းပြုပုဂ္ဂိုလ် ကျော်များ တပါးပြီးတပါး ပေါ်ထွက်လာသည်ကို တွေ့ရပေသည်။</p> <h3>အရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသ</h3> <p>သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ ပဌမဦးဆုံး အဘိဓမ္မာကျမ်းများကို ပြုစုခဲ့သည့်ပုဂ္ဂိုလ်ကား သာသနာနှစ် ၉၃၀-ခန့်တွင် ထွန်းပေါ်ခဲ့သည့် ရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသပင် ဖြစ်သည်၊ ထိုအရှင်သည် ဗုဒ္ဓမတညု အဋ္ဌကထာကျမ်းပြု ပုဂ္ဂိုလ် တဦးအဖြစ်ဖြင့် ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓသာသနာသမိုင်းတွင် နေလအသွင် ထင်ရှားခဲ့ပေသည်၊ အရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသ ရေးသားစီရင်ခဲ့သည့် အဘိဓမ္မာကျမ်းတို့ကား --<br> (၁) အဋ္ဌသာလိနီ အဋ္ဌကထာ(ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၏အဖွင့်)<br> (၂) သမ္မောဟဝိနောဒနီ အဋ္ဌကထာ(ဝိဘင်းပါဠိတော်၏အဖွင့်)</p> <p>(၃) ပဉ္စပကရဏ အဋ္ဌကထာ (ဓာတုကထာ ပုဂ္ဂလပညတ် ကထာဝတ္ထု ယမိုက် ပဋ္ဌာန်း ပါဠိတော်များ၏အဖွင့်)</p> <p>ဟူ၍ အဘိဓမ္မာပါဠိတော် ခုနစ်ကျမ်းတို့၏အဖွင့် အဋ္ဌကထာကြီး သုံးစောင်တို့ ဖြစ်ပေသည်၊ ထို့ပြင် ရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသပင် စီရင်သည့် ဝိသုဒ္ဓိမဂ်ကျမ်းတွင်လည်း နက်နဲခက်ခဲသည့် အဘိဓမ္မာသဘောတရား ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို အတော်ပင် ပြည့်ဝစုံလင်စွာ ရှင်းလင်း ဖော်ပြထားသည်ကို တွေ့ရသည်၊ ဤသို့ ရှင်ဗုဒ္ဓဃောသ၏ အဘိဓမ္မာကျမ်းများကို ရေးသားပြုစုနိုင်ခြင်းသည်လည်း စင်စစ်အားဖြင့် ထိုခေတ်မတိုင်မီ ကပင် အဘိဓမ္မာကို သင်ကြားပို့ချခဲ့ကြသည့် ဆရာစဉ်ဆက်တို့ထံမှ နည်းနိသျှ ဝိနိစ္ဆယ အမျိုးမျိုးကို ဆက်ခံ ရရှိခြင်းကြောင့်သာ ဖြစ်သည်၊ အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကတာကို လေ့လာဖတ်ရှုကြည့်ပါက ရှင်ဗုဒ္ဓဃောသတို့ခေတ် မတိုင်မီကပင် အဘိဓမ္မာအရာတွင် ထူးချွန်စွာ ကျွမ်းကျင်တတ်မြောက်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးများ အမြောက်အမြား ထွန်းကားပေါ်ထွက်ခဲ့ကြောင်း တွေ့ရှိရပေလိမ့်မည်၊ ရှင်ဗုဒ္ဓဃောသကိုယ်တိုင်ပင်——<br> (၁) တိပိဋက စူဠနာဂ မထေရ်<br> (၂) မောရဝါပိဝါသီ မဟာဒတ္တ မထေရ်<br> (၃) တိပိဋက မဟာဓမ္မရက္ခိတ မထေရ်<br> (၄) တိပိဋက စူဠာဘယ မထေရ်</p> <p>စသော ထိုထို အဘိဓမ္မာဆောင် မထေရ်မြတ်တို့၏ အဆိုအမိန့် အယူအဆများကို မကြာမကြာ ကိုးကား ညှိနှိုင်း၍ ပြဆိုထားပေသည်။</p> <h3>အရှင်ဗုဒ္ဓဒတ္တ၏ အဘိဓမ္မာကျမ်းများ</h3> <p>ရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသနှင့် တခေတ်တည်းမှာပင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည့် အခြားအဘိဓမ္မာကျမ်းပြု ပုဂ္ဂိုလ်တဦးကား ရှင်ဗုဒ္ဓဒတ္တဖြစ်သည်၊ ထိုအရှင်သည် နက်နဲကျယ်ဝန်းသော အဘိဓမ္မာပိဋက၌ စာသင်သားများ အလွယ်တကူ သက်ဝင်ကျက်စားနိုင်စေရန် ရည်သန်လျက် အဘိဓမ္မာဝတာရ ခေါ် အဘိဓမ္မာ အခြေပြုကျမ်းတစောင်ကို ပြုစုခဲ့သည်။</p> <p>ထို့ပြင် အဘိဓမ္မာနည်း၏ အခြေခံဖြစ်သော ပရမတ္ထတရားတို့ကို ရုပ်တရားနာမ်တရားဟူ၍ နှစ်ပိုင်းခွဲခြားကာ အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြသည့် ရူပါရူပ ဝိဘာဂ ခေါ် ကျမ်းငယ်တစောင်ကိုလည်း ရှင်ဗုဒ္ဓဒတ္တပင် ပြုစုခဲ့သည်၊ အဆိုပါ အဘိဓမ္မာဝတာရနှင့် ရူပါရူပဝိဘာဂကျမ်းတို့ကို ရှင်ဗုဒ္ဓဃောသ၏ အဋ္ဌကထာကြီးများလောက် မကျယ်ဝန်း သောကြောင့် လက်သန်းအဋ္ဌကထာများဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ကြသည်။</p> <p>ထိုကျမ်းများကို မှီငြမ်းပြုကာ အသျှင်အနုရုဒ္ဓါစသည့် နောက်ခေတ် ပုဂ္ဂိုလ်များကလည်း အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟ (သင်္ဂြိုဟ်) စသော လက်သန်းအဋ္ဌကထာတို့ကို ရေးသားခဲ့ကြသည်၊ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မာအခြေပြု ကျမ်းများကို လက်ဦးဆုံး တီထွင် ပြုစုပေးခဲ့သည့် ပုဂ္ဂိုလ်တဦးအဖြစ်ဖြင့် ရှင်ဗုဒ္ဓဒတ္တကို အထူးမှတ်တမ်းတင်ထိုက်ပေသည်။</p> <h3>ရှင်အာနန္ဒာ၏ အဘိဓမ္မာမူလဋီကာများ</h3> <p>သာသနာတော်နှစ် ၁၂-ရာစုလောက်မှစ၍ သီဟိုဠ်၌ အဘိဓမ္မာဋီကာများ စတင်ပေါ်ထွန်းလာသည်ကို တွေ့ရသည်၊ ထိုခေတ်၌ ရှင်အာနန္ဒာမထေရ်မြတ်သည် အဘိဓမ္မာအဋ္ဌကထာကြီး သုံးကျမ်းတို့၏ အဖွင့်ဋီကာ အသီးသီးတို့ကို ရေးသားစီရင်တော်မူသည်၊ ထိုဋီကာများကို ပါဠိ ဋီကာကျမ်းအားလုံးတို့အနက် ရှေးအကျဆုံး ဖြစ်သောကြောင့် မူလဋီကာဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ကြသည်၊ မူလဋီကာဆရာ ရှင်အာနန္ဒာကား အရေးအသား ကျစ်လစ် သိပ်သည်းလှသည့်ပြင် အဘိဓမ္မာ သဘောတရား ရေးရာများနှင့် ပတ်သက်၍လည်း လွန်စွာပြတ်သား တိကျသော အယူအဆရှိသည့် ပုဂ္ဂိုလ်တဦးဖြစ်သည်။</p> <p>မူလဋီကာ၌ အချို့သော အဘိဓမ္မာပြဿနာများတွင် အဋ္ဌကထာဆရာ ရှင်ဗုဒ္ဓဃောသ၏ အယူအဆများကိုပင် ရဲဝံ့စွာ ဝေဖန်စိစစ်ထားသည်ကို တွေ့ရသည်၊ ဤသို့ ပြောင်မြောက် ပြတ်သားသော အယူအဆနှင့် ပိုင်နိုင် ကျစ်လစ်သော အရေးအသားတို့ကြောင့်ပင်လျှင် မူလဋီကာသည် အဘိဓမ္မာပညာရှင်တို့ အများဆုံး လေးစားခြင်း ခံရသည့် ဋီကာကျမ်းတဆူ အဖြစ်ဖြင့် ယနေ့အထိ ထင်ရှားလျက် ရှိပေသည်။</p> <h3>အနုဋီကာဆရာ ရှင်ဓမ္မပါလ</h3> <p>ရှင်အာနန္ဒာနောက် ဆက်၍ပေါ်ပေါက်လာသည့် ဋီကာဆရာတဦးကား ရှင်ဓမ္မပါလဖြစ်သည်၊ ၎င်းရှင်ဓမ္မပါလ သည် အဘိဓမ္မာမူလဋီကာတို့ကို ထပ်ဆင့်ဖွင့်ပြသည့် အနုဋီကာကျမ်းများကို ပြုစုစီရင်ခဲ့သည်၊ အနုဋီကာ သည်လည်း မူလဋီကာကဲ့သို့ပင် အရေးအသားစေ့စပ်၍ အနက် သဘော နက်ရှိုင်းသိမ်မွေ့သည်သာ ဖြစ်၏၊ အဋ္ဌကထာဆရာနှင့် မူလဋီကာဆရာတို့ အယူအဆဝါ ကွဲပြားသည့် အချက်များတွင်ကား ရှင်ဓမ္မပါလက အဋ္ဌကထာဘက်မှ လိုက်၍ ဖြေရှင်းချက်များ ပေးခဲ့လေသည်၊ ထိုအရှင်ပင် ရေးသားသည့် ဝိသုဒ္ဓိမဂ်မဟာဋီကာ တွင်လည်း အဘိဓမ္မာသဘော နှင့်ဆိုင်သည့် ဖွင့်ဆိုရှင်းလင်းချက် များစွာ ပါဝင်လေသည်၊ သစ္စသံခိပ်ခေါ် အဘိဓမ္မာလက်သန်း အဋ္ဌကထာတစောင်ကိုလည်း အသျှင်ဓမ္မပါလပင် ပြုစုခဲ့သည်ဟု ယူဆကြသည်။</p> <h3>အသျှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ အဘိဓမ္မာ လက်သန်းအဋ္ဌကထာများ</h3> <p>သာသနာတော်နှစ် ၁၅-ရာစုလောက်တွင် သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ ရှင်အနုရုဒ္ဓမည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တပါး ထွန်းပေါ်ခဲ့သည်၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်---<br> ၁။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟပါဌ်<br> ၂။ ပရမတ္ထဝိနိစ္ဆယပါဌ်<br> ၃။ နာမရူပပရိစ္ဆေဒပါဌ်</p> <p>ဟူ၍ အဘိ ဓမ္မာလက်သန်း အဋ္ဌကထာ သုံးစောင်ကို ပြုစုတော်မူခဲ့သည်။</p> <p>ယင်းသုံးစောင်တို့တွင် သင်္ဂြိုဟ် ခေါ် အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟ ကျမ်းသည် ခေတ် အဆက်ဆက်မှစ၍ အဘိဓမ္မာ စာသင်သားတိုင်း မလွတ်တမ်း လက်ကိုင်ထားရသည့် ကျမ်းငယ်တဆူအဖြစ် ထင်ရှားခဲ့သည်၊ ဤသို့ သင်္ဂြိုဟ်ကျမ်း ခေတ်စားတွင်ကျယ်ခဲ့ခြင်းမှာလည်း စာသားတိုတို ကျဉ်းကျဉ်းနှင့် အဘိဓမ္မာပိဋက တခုလုံး၏ အနက်သဘောကို ခြုံမိ ငုံမိအောင် အစီအစဉ်တကျ ရှင်းလင်းတိကျစွာ ရေးသားနိုင်သော ရှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ ဉာဏ်စွမ်းကြောင့်ပင် ဖြစ်ပေသည်၊ ပရမတ္ထဝိနိစ္ဆယကျမ်း သည်လည်း ဝိနိစ္ဆယ အဆုံးအဖြတ်များ စုံလင်သဖြင့် အဘိဓမ္မာစာပေလောက၌ ထင်ရှားသော ကျမ်းတစောင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာ လက်သန်းဋီကာများ</h3> <p>ရှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ သင်္ဂြိုဟ်ကျမ်း ထွက်ပေါ်လာပြီးနောက် ထိုသင်္ဂြိုဟ်ကျမ်း၏ အဖွင့်ဖြစ်သည့် လက် သန်းဋီကာများ ပေါ်လာကြပြန်သည်၊ ၎င်းတို့အနက်—--<br> (၁) ရှင် (နဝ) ဝိမလ၏ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟ ဋီကာဟောင်းနှင့်</p> <p>(၂) ရှင်သုမင်္ဂလသာ၏ဋီကာကျော်ခေါ် အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝိနီဋီကာတို့သည် အထင်ရှားဆုံး ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>အဆိုပါ ရှင်သုမင်္ဂလသာမိသည်ပင် အဘိဓမ္မတ္ထဝိကာသိနီ ခေါ် အဘိဓမ္မာဝတာရဋီကာသစ်နှင့် သစ္စသံခိပ်-ဋီကာသစ် တို့ကိုလည်း ပြုစုခဲ့ကြောင်း သိရှိရပေသည်၊ ရှင်သုမင်္ဂလသာမိသည် ဋီကာကျော်ကို ရေးသား ပြုစုရာ၌ မိမိဆရာ ရှင်သာရိပုတ္တရာ ရေးသားခဲ့သည် သီဟိုဠ်ဘာသာ သင်္ဂြိုဟ်နိသျ (ဗျာချာန်) ကို များစွာမှီငြမ်း ပြုထားသည်ကို တွေ့ရကြောင်း အဆိုရှိလေသည်။</p> <p>သို့ဖြစ်ရကား အထက်၌ ဖော်ပြခဲ့ပြီးသော ပါဠိဘာသာရေး အဘိဓမ္မာကျမ်းများအပြင် သီဟိုဠ်ဘာသာဖြင့် ရေးသည့်နိသျ အဖွင့်ဂတ္တိကျမ်းများလည်း အများအပြား ရှိခဲ့မည်မှာ မလွဲပေ၊ ထို့ပြင်လည်း သာသနာတော်နှစ် ၁၈-ရာစု အချိန်အထိ သီဟိုဠ်ကျွန်းမှ ထွက်ပေါ်ခဲ့သည့် အခြားအဘိဓမ္မာကျမ်းများ ရှိပေသေးသည်၊ ပိဋကသမိုင်း စာတမ်းတွင် ဖော်ပြထားသည့် ၎င်းကျမ်းတို့မှာ အောက်ပါ အတိုင်းဖြစ်ပါသည်။<br> ၁။ ခေမာပကရဏပါဌ် (ရှင်ခေမာ)<br> ၂။ မောဟဝိစ္ဆေဒနီပါဌ် (ရှင်ကဿပ)<br> ၃။ ပရမတ္ထဝိနိစ္ဆယ ဋီကာဟောင်းပါဌ် (ရှင်မဟာဗောဓိ)<br> ၄။ ပရမတ္ထဝိနိစ္ဆယ ဋီကာသစ်ပါဌ် (အမည်မသိ)<br> ၅။ နာမရူပပရိစ္ဆေဒ ဋီကာဟောင်းပါဌ် (ရှင်ဝါစိဿရ)<br> ၆။ နာမရူပပရိစ္ဆေဒ ဋီကာသစ်ပါဌ် (အမည်မသိ)<br> ၇။ အဘိဓမ္မာဝတာရ ဋီကာဟောင်းပါဌ် (ရှင်ဝါစိဿရ)<br> ၈။ ရူပါရူပဝိဘာဂဋီကာပါဌ် (အမည်မသိ)<br> ၉။ ခေမာဋီကာပါဌ် (ရှင်မဟာဗောဓိ)<br> ၁၀။ မောဟဝိစ္ဆေဒနီဋီကာပါဌ် (ရှင်ကဿပ)<br> ၁၁။ သစ္စသံခိပ်ဋီကာဟောင်းပါဌ် (ရှင်ဝါစိဿရ)</p> <h3>မြန်မာနိုင်ငံသို့ အဘိဓမ္မာ ရောက်ရှိလာပုံ</h3> <p>အဘိဓမ္မာပိဋကသည် မြန်မာနိုင်ငံသို့ မည်သည့်အချိန်က စတင်ရောက်ရှိခဲ့ကြောင်းကို ခုနှစ် သက္ကရာဇ် အတိ အကျ မပြောနိုင်ချေ၊ သို့သော်လည်း သထုံပြည် မနူဟာမင်း (အေဒီ ၁၁-ရာစု) လက်ထက်၌ ပိဋကသုံးပုံနှင့် ပိဋကတတ်ကျွမ်းသော ရဟန်းတော်များ ရှိနေပြီဖြစ်ကြောင်းမှာမူ ရာဇဝင်အဆိုအားဖြင့် ထင်ရှားပေသည်၊ ထို့ကြောင့် ထိုခေတ် သထုံပြည်သားတို့သည်လည်း အဘိဓမ္မာကို အနည်းနှင့်အများ လိုက်စားလေ့လာခဲ့ကြ မည်မှာ ယုံမှားဖွယ်မရှိပေ။</p> <p>ထို့ပြင် တတိယ သံဂါယနာ အပြီးတွင် မဇ္ဈိမဒေသ ပါဋလိပုတ်ပြည်မှ ရှင်သောဏနှင့် ရှင်ဥတ္တရတို့သည် သုဝဏ္ဏဘူမိသို့ သာသနာပြုကြွတော်မူခဲ့ကြသည်၊ သုဝဏ္ဏဘူမိဟူသည် သထုံနယ်ပင် ဖြစ်ကြောင်း ပညာရှင် အများ ယုံကြည်ယူဆကြသည်၊ သို့ဖြစ်ရကား ထိုအချိန်ကလည်း သထုံပြည်သားတို့သည် အဘိဓမ္မာတရားကို နာကြားခွင့် ရရှိခဲ့လိမ့်မည်ဟု ထင်မြင်ယူဆရပေသည် သို့ပင်ဖြစ်စေကာမူ ရှင်သောဏနှင့် ရှင်ဥတ္တရတို့၏ သာသနာဆက်သည် သုဝဏ္ဏဘူမိ၌ မည်မျှကြာအောင် တည်တံ့ခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းအခိုင်အမာ မရှိချေ၊ ပိဋကတော်များသည်လည်း ထိုခေတ်က ပေထက်အက္ခရာတင် စာအုပ်များအဖြစ်သို့ မရောက်ရှိသေးခဲ့၊ ထို့ကြောင့် နောက်ပိုင်းခေတ်တွင်မှ အဋ္ဌကထာနှင့်တကွ အဘိဓမ္မာပိဋကတ်တော်များသည် သီဟိုဠ်ကျွန်းမှ မြန်မာနိုင်ငံ သထုံပြည်သို့ ရောက်ရှိလာခြင်းဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာပိဋက ပုဂံသို့ ရောက်ရှိခြင်း</h3> <p>ပုဂံပြည်ရှင် ဘုရင်အနော်ရထာသည် မြန်မာသကရာဇ် ၄၁၉၊ သာသနာတော်နှစ် ၁၆၀၁-တွင် သထုံပြည်မှ ပိဋကတ်တော်များကို ပင့်ဆောင်စေခဲ့သည်၊ ထိုအချိန်မှစ၍ ပုဂံပြည်၌ ထေရဝါဒ သာသနာတော် စည်ကား ပြန့်ပွါးလျက် ရဟန်း ရှင်လူ အများတို့သည်လည်း ပိဋကစာပေကို လေ့လာသင်ကြားခဲ့ကြသည်။</p> <p>သက္ကရာဇ် ၅၃၅-ခု နရပတိစည်သူမင်းလက်ထက် သီဟိုဠ်မှ စာပေသင်ယူ၍ ပြန်ကြွလာသော ရှင်ဆပ္ပဒကို အကြောင်းပြု၍ သီဟိုဠ်သာသနာ၏ အရှိန်အဝါသည်လည်း ပုဂံသို့ တိက်ရိုက်ဝင်ရောက် လာခဲ့လေသည်။ ထို့ကြောင့် သီဟိုဠ်ကျွန်းဖြစ် အဘိဓမ္မာကျမ်းများသည်လည်း ထိုအချိန်မှ အစပြု၍ ပုဂံသို့ ရောက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု ယူဆရပေသည်။</p> <p>ထိုအရှင်ဆပ္ပဒ ကိုယ်တိုင်ပင် (၁) သင်္ခေပဝဏ္ဏနာ ခေါ် သင်္ဂြိုဟ်ဋီကာကျမ်းနှင့် (၂) နာမစာရဒီပက ခေါ် အဘိဓမ္မာ လက်သန်းကျမ်းများကို ပြုစုခဲ့ကြောင်း ပိဋကတ်သမိုင်းတွင် ဖော်ပြထား၏၊ သို့သော်လည်း သင်္ခေပဝဏ္ဏနာဋီကာနိဂုံး၌ သာသနာနှစ် ၁၉၉၀-တွင် ရှင်ဆပ္ပဒ သီဟိုဠ်သို့ ကြွကြောင်း ဖော်ပြပါရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းကျမ်းနှစ်စောင်ကို ပြုစုသည့်ပုဂ္ဂိုလ်မှာ ပဌမဆပ္ပဒမဟုတ်ဘဲ အင်းဝဘုရင် ထူပါရုံဒါယကာ နရပတိကြီးလက်ထက်တွင် ပေါ်ပေါက်သည့် ဆပ္ပဒ အဆက်အနွယ်ဝင် တပါးသာ ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု ယူဆဖွယ် ရှိပေသည်။</p> <p>နာမစာရဒီပကမှာ ကျယ်ဝန်းနက်နဲသော ပဋ္ဌာန်းနည်း၌ စာသင်သားများ အလွယ်တကူ သက်ဝင်ကျက်စား စေနိုင်ရန် ရည်သန်လျက် စိတ် စေတသိက် ရုပ်ဟူသော ပရမတ္ထတရား သုံးပါးနှင့် ပဋ္ဌာန်း ၂၄-ပစ္စည်းတို့၏ သဘောသရုပ်ကို အကျဉ်းချုပ် ဖော်ပြထားသော ကျမ်းဖြစ်သည်။</p> <h3>ကျစွာမင်း၏ ပရမတ္ထဗိန္ဒုကျမ်း</h3> <p>အထက်ပါ သင်္ခေပဝဏ္ဏနာဋီကာနှင့် နာမစာရဒီပက တို့မှ တပါး ပုဂံခေတ်တွင် ပြုစုသည့် အဘိဓမ္မာကျမ်းဟူ၍ သက္ကရာဇ် ၅၉၆-ခုနှစ် နန်းတက်သော ကျစွာမင်း၏ ပရမတ္ထဗိန္ဒုကျမ်း တစောင်သာ တွေ့ရသည်၊ စင်စစ်အားဖြင့် ပရမတ္ထဗိန္ဒုမှာ ကျမ်းတစောင်ဟု ဆိုရသော်လည်း နန်းတွင်းသူ နန်းတွင်းသားများ သင်္ဂြိုဟ်ကိုလေ့လာရာတွင် အထောက်အကူ ရစေရန် စီကုံး ရေးသားပေးသည့် ဘုံပုဂ္ဂိုလ်စိတ်ရ အကျဉ်းချုပ် ဆောင်ပုဒ်ဂါထာကလေး များသာ ဖြစ်ပေသည်၊ သို့ဖြစ်သော်လည်း ထိုကျမ်းငယ်ကလေးကပင်လျှင် ပုဂံခေတ်၌ သင်္ဂြိုဟ်ကျမ်းကို အခြေခံထားလျက် အဘိဓမ္မာကို ကျကျနန လေ့လာနေပြီဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားစွာဖော်ပြပေသည်။</p> <p>မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ ပုဂံခေတ်တွင် ထေရဝါဒသာသနာ တိုးတက် စည်ကားခဲ့သလောက် နက်နဲသော အဘိဓမ္မာ ကျမ်းများစွာ ထွက်ပေါ်ခဲ့ခြင်း မရှိသည်ကိုမူ ဝန်ခံရပေမည်၊ ထိုသို့ဖြစ်ခြင်း၏ အကြောင်းကို ရှာသော် ထို ခေတ်တွင် ပါဠိပိဋကစာပေများ ရောက်စဖြစ်၍ ထိုစာပေ၏ အခြေခံဖြစ်သော သဒ္ဒါကျမ်းများကို အထူးအားစိုက်ကာ ပြုစုပျိုးထောင်နေရသောကြောင့် ဖြစ်ဟန်တူပေသည်၊ သဒ္ဒနီတိ စသည့် ထင်ရှား ကျော်ကြားသော ပုဂံခေတ်ပေါ် သဒ္ဒါကျမ်း အမြောက်အမြားကို တွေ့ရှိရခြင်းသည်ကား ထိုအချက်ကို သက်သေ ခံလျက်ရှိပေသည်။</p> <p>ဤသို့ ပုဂံခေတ်ကပုဂ္ဂိုလ်များသည် အဘိဓမ္မာဆိုင်ရာ ကျမ်းဂန်တို့ကို များစွာရေးသားပြုစုခဲ့ခြင်းမရှိသော်လည်း အဘိဓမ္မာစာပေကိုမူ ထက်သန်တက်ကြွသော လုံ့လဝီရိယဖြင့် သင်ကြား အားထုတ်ခဲ့ကြကြောင်း သိရှိရသည်၊ အချို့သော သာသနာဝင်မှတ်တမ်းများအရ ထိုခေတ်က သားသည် မိခင်များပင်လျှင် ပဋ္ဌာန်းကုသလတိက် ပါဠိကို နှုတ်တက်အာဂုံ ပြန်ဆိုနိုင်ကြောင်း အဆိုရှိ၏၊ ပုဂံကျောက်စာတခုတွင် အမတ်ကြီးတယောက်၏ အရည်အချင်းကို ပိဋကတ်သုံးပုံလည်း တတ်စွာထသော ဟူ၍ ဖော်ပြထားသည်ကို တွေ့ရ၏၊ ထိုအချက်ကို ထောက်လျှင် ထိုခေတ်က ရဟန်းတော်များသာမက လူသုခမိန်များလည်း အဘိဓမ္မာကို တတ်ကျွမ်းခဲ့ကြောင်း ထင်ရှားပေသည်၊ ထို့ပြင် အခြားကျောက်စာတခု၌ အချို့ဒါယကာများသည် ဗုဒ္ဓဝါဒ၏ အဆီအနှစ်ဖြစ်သည်ဟု ယူဆကာ အဘိဓမ္မာပေစာအုပ်များကို အမွန်အမြတ် ပူဇော် လှူဒါန်းလေ့ရှိကြောင်း ပါရှိသည်၊ ဤအချက်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာ၌ အဘိဓမ္မာပိဋက၏ အရေးကြီးပုံကို ထိုခေတ်ကပုဂ္ဂိုလ်များ ကောင်းစွာ နားလည် သဘော ပေါက်ကြောင်း ထင်ရှားစွာဖော်ပြလေသည်။</p> <h3>ပင်းယခေတ် အဘိဓမ္မာကျမ်းများ</h3> <p>ပုဂံခေတ်လွန်ပြီးနောက် ပင်းယခေတ်တွင် ထင်ရှားသော အဘိဓမ္မာကျမ်းနှစ်စောင် ပေါ်ထွက်လာသည်ကို တွေ့ရ၏၊ ၎င်းတို့ကား သက္ကရာဇ် (၇၁၂-၇၂၁) တွင် ပင်းယမြို့၌ နန်းစံသော ဆင်ဖြူ လေးစီးရှင် သီဟသူမင်း လက်ထက် တုဋ္ဌာဝတီမည်သော မြစ်ငယ်တောင်ဘက် ပလိပ်ရွာအရှေ့ မြို့သစ်မြို့နေ ရှင်ဉာဏကိတ္တိမထေရ် စီရင်သည့် -</p> <p>အဋ္ဌသာလိနီယောဇနာပါဌ်နှင့် သမ္မောဟဝိနောဒနီယောဇနာပါဌ်</p> <p>တို့ဖြစ်ပေသည်၊ အဆိုပါ ရှင်ဉာဏကိတ္တိကား အဘိဓာန်ဋီကာ, လောကနီတိ စသော ကျမ်းများကို ရေးသား သဖြင့် သာသနာ့သမိုင်းတွင် ထင်ရှားသော စတုရင်္ဂဗလအမတ်ကြီးနှင့် ခေတ်ပြိုင် ဖြစ်သည်၊ ၎င်းအမတ်ကြီး စီကုံးရေးသား၍ ဆူးထွင်းပစ်ဆရာတော်၊ ဝါ-ပုဂံဆရာတော်ထံ တင် သွင်းသည့် အမေးပုစ္ဆာရတုတွင် -</p> <p>မရဏာသန်၊ ဇောငါးတန်လျှင်၊ လွန်၍ခုနစ်၊ အဖြစ်သဘော၊ မဇောလေကောင်း၊ ဇောလေကောင်းတည့်</p> <p>ဟူ၍ မရဏာသန္နဇောသည် ငါးကြိမ်ထက်လွန်၍ ခုနစ်ကြိမ်စောကောင်း, မစောကောင်းကို၎င်း၊</p> <p>ဘုရားမြတ်မွန်၊ နိဗ္ဗာန်ယူနီး၊ မြေကြီးမိုးပြင်၊ ကောင်းကင်နှံ့သိ၊ စုတိတော်စိတ်၊ အတိတ် နှင်နှင်၊ သုံးပါးတွင်၌၊ ဘယ်လျှင်အာရုံ၊ ပြုတုံသနည်း</p> <p>ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား၏ စုတိစိတ်တော်သည် မည်သည့်အာရုံကို အာရုံပြုကြောင်းကို၎င်း မေးမြန်းထား လေသည်၊ ဤရတုပါ ပြဿနာများကို ထောက်ချင့်ခြင်းအားဖြင့် ပင်းယခေတ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ အဘိဓမ္မာဉာဏ် အဆင့်အတန်းကို ခန့်မှန်းနိုင်မည် ဖြစ်ပေသတည်း။</p> <h3>အင်းဝခေတ် အဘိဓမ္မာကျမ်းများ</h3> <p>ပုဂံပြည် အနော်ရထာမင်းလက်ထက်မှစ၍ မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဗီဇပျိုးခဲ့သော အဘိဓမ္မာစာပေသည် အင်းဝခေတ်သို့ ရောက်သောအခါလည်း အရှိန်မပျက် ဆက်လက်၍ ရှင်သန်တိုးတက်ခဲ့လေသည်၊ သာသနာနှစ် ၁၉၈၆-ခု (ကောဇာ-၈၀၄)၌ ရေးထိုးခဲ့သော ကျောက်စာတခု၌ ထိုခေတ်က သင်ရိုးပြုသည့် အဘိဓမ္မာကျမ်းများစာရင်းကို တွေ့ရှိရ၏။ ထိုစာရင်း၌---<br> ၁။ အဘိဓမ္မာပါဠိတော် ၇-ကျမ်း<br> ၂။ အဘိဓမ္မာ အဋ္ဌကထာကြီး ၃-ကျမ်း<br> ၃။ အဘိဓမ္မာ မူလဋီကာ<br> ၄။ အဘိဓမ္မာ အနုဋီကာ<br> ၅။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟပါဌ်(သင်္ဂြိုဟ်)<br> ၆။ သင်္ဂြိုဟ်ဋီကာဟောင်းပါဌ်<br> ၇။ သင်္ဂြိုဟ်ဋီကာသစ်ပါဌ်<br> ၈။ နာမရူပပရိစ္ဆေဒဋီကာသစ်ပါဌ်<br> ၉။ ပရမတ္ထဝိနိစ္ဆယဋီကာသစ်ပါဌ်<br> ၁၀။ မောဟဝိစ္ဆေဒနီပါဌ်</p> <p>စသော အဘိဓမ္မာကျမ်းအမည်များ ပါရှိလေသည်၊ ဤစာရင်းကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် ထိုခေတ် အဘိဓမ္မာ သင်ရိုးကျမ်းတို့မှာ ယခုခေတ်လောက်နီးပါး ပြည့်စုံလျက် ရှိပြီဖြစ်ကြောင်း သိရှိနိုင်ပေသည်။</p> <h3>မြန်မာပြန် နိဿယများ</h3> <p>၎င်းပြင် ကထာဝတ္ထု နိဿယ, အဋ္ဌသာလိနီနိဿယတို့ကိုလည်း ထိုစာရင်း၌ တွေ့ရှိရသဖြင့် ခက်ခဲသော အဘိဓမ္မာကျမ်းအချို့၏ မြန်မာပြန်နိဿယများပင် ထိုခေတ်တွင် ထွက်ပေါ်နေပြီဖြစ်ကြောင်း သိရှိရပြန်သည်။</p> <p>ဤသို့ဖြင့် အင်းဝခေတ်ဦး၌ အဘိဓမ္မာကို အရှိန်မပျက် လေ့လာအားထုတ်ခဲ့ကြရာ သက္ကရာဇ် ၈ဝဝ-ကျော် လောက်တွင် ကိုယ်တိုင် အဘိဓမ္မာကျမ်း ပြုနိုင်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်များ အင်းဝမှ ထွက်ပေါ်လာလေသည်၊ ထို ပုဂ္ဂိုလ်တို့တွင် ထူပါရုံဒါယကာ နရပတိကြီး(၈၀၄-၈၃၀)လက်ထက် ကျမ်းတတ် ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်တပါးအဖြစ် ထင်ရှားသော ရှင်အရိယဝံသသည်---<br> (၁) အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာ၏ အဖွင့် မဏိဒီပဋီကာပါဌ်နှင့်<br> (၂) ဋီကာကျော်၏အဖွင့် မဏိသာရမဉ္ဇူသာဋီကာပါဌ်တို့ကို ပြုစုရေးသားခဲ့သည်။</p> <p>ထိုအရှင်သည်——<br> (၃) အနုဋီကာနိသျှကိုလည်း ပြုစုခဲ့ကြောင်းဖြင့် ပိဋကတ်သမိုင်းတွင် ပြဆိုထားသည်။</p> <p>ထို့နောက် သကရာဇ် ၉၁၂-၉၄၄-ခု အတွင်း နန်းစံသော ဟံသာဝတီ ဆင်ဖြူရှင်မင်းလက်ထက် မွန်တို့ဒေသ ဖြစ်သော ဟံသာဝတီပြည်မှလည်း အဘိဓမ္မာဋီကာသုံးစောင် ထွက်ပေါ်လာသည်ကို တွေ့ရ၏။ ၎င်းတို့ကား--<br> ၁။ မဓုဋီကာခေါ် မဓုသာရတ္ထဒီပနီ (မူလဋီကာ၏ အဖွင့်) ရှင်အာနန္ဒ။<br> ၂။ ပဋ္ဌာနသာရဒီပနီဋီကာ၊ ရှင်သဒ္ဓမ္မာလင်္ကာရ။<br> ၃။ အဖေဂ္ဂုသာရဒီပနီဋီကာ (ဋီကာကျော်၏ အဖွင့်) ရှင်မဟာသုဝဏ္ဏဒီပ<br> တို့ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုဆင်ဖြူရှင် မင်းတရားလက်ထက်တွင် ဟံသာဝတီမှ အမည်မသိ ပုဂ္ဂိုလ်တပါးက သင်္ဂြိုဟ်နိသျ တစောင် ကိုလည်း ပြုစုခဲ့ကြောင်း ပိဋကတ်သမိုင်းတွင် ပြဆိုထားသည်။</p> <p>တဖန် အနောက်ဖက်လွန် မင်းတရားကြီး (၉၆၇ - ၉၉ဝ) လက်ထက်တွင် အင်းဝမြို့တော်မှ ရှင်တိလောကဂုရု အမည်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်——<br> ၁။ ဓာတုကထာဋီကာဝဏ္ဏနာပါဌ်<br> ၂။ ယမကဝဏ္ဏနာဋီကာပါဌ်<br> ၃။ ပဋ္ဌာနဝဏ္ဏနာဋီကာပါဌ်</p> <p>ဟူ၍ အဘိဓမ္မာဋီကာသုံးစောင်ကို ပြုစုခဲ့ပြန်လေသည်။</p> <p>ကျော်လေးပါးဝင် တောင်ဘီလာဆရာတော်၏ အဘိဓမ္မာ အရကောက်ကျမ်းများ</p> <p>မြန်မာနိုင်ငံ သာသနာ့သမိုင်း၌ ဆရာစဉ်ဆက် ပြောဆိုမှတ်သားခဲ့သော ကျမ်းတတ်ပုဂ္ဂိုလ်ကျော် လေးပါးရှိ၏၊ ၎င်းတို့ကား --<br> ၁။ သဒ္ဒနီတိဆရာတော် ရှင်အဂ္ဂဝံသ (ပုဂံ)<br> ၂။ မဏိမဉ္ဇူဆရာတော် ရှင်အရိယဝံသ (စစ်ကိုင်း)<br> ၃။ ဆရာတော် ဝရာဘိသံဃနာထ (အင်းဝ)<br> ၄။ တောင်ဘီလာဆရာတော် ရှင်မုနိန္ဒဃောသ (အင်းဝ)</p> <p>တို့ ဖြစ်ကြသည်၊ ဤ ကျော်လေးပါးတို့တွင် တပါးအပါအဝင်ဖြစ်သော တောင်ဘီလာ ဆရာတော် ရှင်မုနိန္ဒဃောသကား သာလွန်မင်းတရားကြီး (၉၉၁-၁၀၁၀) လက်ထက်တွင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၏။ ထိုဆရာတော်သည်———<br> ၁။ မာတိကာ အရကောက်ကျမ်း<br> ၂။ ဓာတုကထာ အရကောက်ကျမ်း<br> ၃။ ယမိုက် အရကောက်ကျမ်း<br> ၄။ ပဋ္ဌာန်း အရကောက်ကျမ်း</p> <p>ဟူ၍ အဘိဓမ္မာ အရကောက်ကျမ်း လေးစောင်ကို ရေးသားပြုစုခဲ့သည်။</p> <p>အရကောက်ဟူသည် အဘိဓမ္မာပါဠိတော်များ၏ သဘော, သရုပ်, အဓိပ္ပါယ်တို့ကို လက်ဖြင့် ကောက်ယူ၍ ပြဘိ သကဲ့သို့ မိမိရရ ကွက်ကွက် ကွင်းကွင်း ရှင်းလင်း ပြတ်သားစွာ သဘောပေါက် နားလည်စေရန် မြန်မာ ဘာသာဖြင့် စီစဉ်ရေးသားသော ကျမ်းဖြစ်၏၊ ထိုကျမ်းများကို မှီငြမ်းပြု၍ အဘိဓမ္မာအရကောက်နည်းများကို ဆရာနှင့်တပည့် နှစ်ဦးလုံး စာအုပ်မကိုင်ဘဲ ညအချိန်၌ သဘော ပေါက်အောင် ဆွေးနွေး ပြောပြခြင်းဖြင့် သင်ကြား ပို့ချခဲ့ကြသည်၊ ယင်းသို့ သင်ကြားပို့ချခြင်းကိုလည်း ညဝါဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ကြသည်၊ ထိုနည်းသည် စာသင်သားတို့အား အဘိဓမ္မာဉာဏ် ရင့်သန် ခိုင်မာစေလျက် ဗုဒ္ဓတရားတော်၏ အနက် အဓိပ္ပါယ်ကို တိကျ နက်နဲစွာ သိမြင် နားလည်ရန် အထောက်အကူ ပြုခဲ့လေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် အခြားသော ထေရဝါဒနိုင်ငံများ၌ မရှိသော ဤအဘိဓမ္မာ အရကောက်နည်းများကို အစဆုံး တီထွင် ပြုစုခဲ့သည့် တောင်ဘီလာ ဆရာတော်ကို အဘိဓမ္မာစာပေ၏ ရှေ့ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးတပါးအဖြစ်ဖြင့် အထူး မှတ်တမ်းတင်ထိုက်ပေသည်။</p> <p>ထိုဆရာတော်သည် --<br> (၁) အဋ္ဌသာလိနီပဏာမဂါထာများ၏အဖွင့်ဖြစ်သော ဝီသတိဝဏ္ဏနာပါဌ်နှင့်<br> (၂) သင်္ဂြိုဟ်နိသျတစ်စောင်ကိုလည်း ရေးသားခဲ့ကြောင်း သိရှိရသည်။</p> <p>အင်းဝခေတ်နောက်ပိုင်းတွင် တောင်ဘီလာဆရာတော်မှတပါး အခြားသော အဘိဓမ္မာကျမ်းပြု ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး များလည်း ထွက်ပေါ်ခဲ့ကြသည်၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် ၎င်းတို့ ပြုစုခဲ့သည့် ကျမ်းများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။<br> ၁။ ရှင်အဂ္ဂဓမ္မာလင်္ကာရ (နန်းကျောင်းဆရာတော်)<br> (၁) မူလဋီကာနိသျ<br> (၂) အဘိဓမ္မာအရကောက်များ<br> ၂။ ရှင်အနန္တဓဇ (တောင်ဘီလူးဆရာတော်)<br> (၁) သင်္ဂြိုဟ်နိသျ<br> (၂) အဘိဓမ္မာအရကောက်များ<br> ၃။ ရှင်အရိယာလင်္ကာရ (နေရင်းဆရာတော်)<br> (၁) အဋ္ဌသာလိနီနိသျ (ဟောင်း)<br> (၂) သမ္မောဟဝိနောဒနီနိသျ<br> (၃) သင်္ခေပဝဏ္ဏနာဋီကာနိသျ<br> (၄) သင်္ဂြိုဟ်ကျမ်းရိုးကြီး<br> (၅) ဋီကာကျော်နိသျ<br> ၄။ ရှင်ဉာဏ၀ရ (၁ဝ၆၇-၁၁၁၅) ပဌမကျော်အောင်စံထားဆရာတော်<br> (၁) အဋ္ဌသာလိနီဂဏ္ဌိ (ဟောင်း)<br> (၂) သင်္ဂြိုဟ်ဂဏ္ဌိ<br> ၅။ ရှင်သာရဒဿီ-ပုဗ္ဗာရုံဆရာတော်<br> (၁) ဓာတုကထာယောဇနာပါဌ်<br> ၆။ ရှင်အရိယာလင်္ကာရ-ဒက္ခိဏာဝန်ဆရာတော်<br> (၁) သင်္ဂြိုဟ်နိသျ</p> <h3>အဘိဓဇမဟာရဋ္ဌဂုရု ကျေးဇူးရှင် မစိုးရိမ်ဆရာတော်ဘုရားကြီး အရှင်သူရိယာဘိဝံသ၏ မိန့်ဆိုတော်မူချက်</h3> <p>အရကောက်ကျမ်းများ၏ အကျိုးကျေးဇူးကို အဘိဓဇမဟာရဋ္ဌဂုရု မစိုးရိမ်ဆရာတော်ဘုရားကြီးက အောက်ပါ အတိုင်း မိန့်ဆိုတော်မူသည်။</p> <p>ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း၌ အရကောက်ကျမ်းများ ထင်ထင်ရှားရှား ရှိနေသောကြောင့်သာလျှင် အဘိဓမ္မာ သာသနာတော်ကြီးမှာ မတိမ်မမြုပ် မကွယ်မပျောက်ဘဲ ယနေ့တိုင်အောင်ပင် တိုးပွါးတည်တံ့၍ နေလေပြီ၊ မာတိကာ အရကောက်ကျမ်း ဓာတုကထာ အရကောက်ကျမ်း ယမိုက် အရကောက်ကျမ်း ပဋ္ဌာန်း အရကောက်ကျမ်းများ မရှိကြသော အခြားထေရာဝါဒ သီဟိုဠ်, ယိုးဒယား(ထိုင်း) နိုင်ငံများ၌ အဘိဓမ္မာ သာသနာတော်ကြီးသည် တည်တံ့သင့် သလောက် မတည်တံ့နိုင် ထွန်းတောက်သင့်သလောက် မထွန်း တောက်နိုင် ရှိနေကြရသည်။</p> <p>ဤအချက်မှာ စင်စစ်အားဖြင့် အဘိဓမ္မာ သာသနာတော်ကြီးအတွက် ဝမ်းနည်းစရာအချက်ပင် ဖြစ်သည်၊ အထူးအားဖြင့် အဘိဓမ္မာကို ကြိုးစား၍ သင်ယူပို့ချကြရန် တိုက်တွန်းသည်၊ ပရိယတ္တိ သာသနာကွယ်ပျောက် ရာ၌ ရှေးဦးစွာ အဘိဓမ္မာသာသနာ ကွယ်ပျောက်မည်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မာကို လေ့လာကြသည့် ကလျာဏပုထုဇဉ် သူတော်ကောင်းတို့သည်လည်း မိမိတို့ဉာဏ်အား ရှိသမျှ ကြိုးစားကြပြီးလျှင် အများသူငါ နားလည်နိုင်လောက်သည့် အဘိဓမ္မာ အရကောက်ကျမ်းများကို ရေးသားဖြန့်ဖြူးကြပါက အဘိဓမ္မာ သာသနာ တော်ကြီးသည် ကြာရှည်စွာ တည်တံ့နိုင်ပေမည်၊ အဘိဓမ္မာသာသနာ တည်တံ့ပါလျှင်လည်း ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ် ဘုရား၏ သာသနာ တည်တံ့သည်ပင် ဖြစ်တော့သည်ဟု ကျေးဇူးရှင်ဆရာတော်ဘုရားကြီးက မကြာခဏ တပည့်များအား မိန့်ကြားသတိပေး နှိုးဆော်ပါသည်။</p> <p>စင်စစ်အားဖြင့် အရကောက်ကျမ်းများကို ရေးသားပြုစုတော်မူခဲ့ကြသည့် ဆရာတော်ဘုရားကြီးများသည် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်ကြီး၏ အဋ္ဌကထာကဏ္ဍကို နည်းယူကာ ရေးသားပြုစုခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်၊ ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်ကြီး၏ အဋ္ဌကထာကဏ္ဍသည် မှီငြမ်းပြုဖွယ်ရာ အရကောက်ကျမ်းတဆူပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ကုန်းဘောင်ခေတ် အဘိဓမ္မာ</h3> <p>အင်းဝခေတ် ဒုတိယပိုင်းလောက်မှစ၍ မြန်မာနိုင်ငံ၌ ခိုင်မြဲစွာ အမြစ်တွယ်ခဲ့သော အဘိဓမ္မာ စာပေသည် ကုန်းဘောင်ခေတ်သို့ ရောက်သောအခါ အရှိန်ပြင်းစွာဖြင့် ရှင်သန်တိုးတက်ခဲ့လေသည်၊ အသီးအပွင့်မျိုးစုံကို ဆောင်သော ပဒေသာပင်ကြီးသည် ဆွတ်ချူ စားသုံးသူအပေါင်း၏ စိတ်နှလုံးကို ရွှင်ပြုံးနှစ်မြို့စေသကဲ့သို့ ထိုခေတ်က ရဟန်းရှင်လူ အပေါင်းတို့သည်လည်း ထက်သန် တက်ကြွ ရွှင်ပျသောစိတ်ဖြင့် အဘိဓမ္မာ ဒေသနာ၏ အနှစ်သာရများကို ဆွတ်ယူစားသုံးခြင်း ပြုခဲ့ကြလေသည်။</p> <p>တောင်ဘီလာပုဂ္ဂိုလ်ကျော် ရှင်မုနိန္ဒဃောသ စသည့် ရှေးဆရာတော်ကြီးများ တီထွင်ခဲ့သော အရကောက် နည်းကို မှီငြမ်းပြု၍ အဘိဓမ္မာညဝါ သင်ကြားပို့ချမှုသည် ကုန်းဘောင် ခေတ်တွင် ထင်ရှားသိသာစွာ တွင်ကျယ် ခေတ်စားခဲ့လေသည်၊ ထန်းတပင်ဆရာတော် ရှင်နန္ဒမေဓာ ပဌမဗားကရာဆရာတော် ရှင်ဓမ္မာဘိနန္ဒ စသည့် ထိုခေတ်ပညာရှင်တို့ကလည်း ရှေးကထက်ပို၍ ကောင်းမွန်ပြည့်စုံအောင် မွမ်းမံသုတ်သင်လျက် အရကောက် ကျမ်းသစ်များကို စီရင်ရေးသားကြပြန်သည်၊ ပါဠိတော်ခုနစ်ကျမ်းနှင့်တကွ အဘိဓမ္မာ အဋ္ဌကထာဋီကာတို့၏ မြန်မာပြန်နိသျှတို့သည် ကုန်းဘောင်ခေတ်၌ အများဆုံး ထွက်ပေါ်ခဲ့ပေသည်၊ ပိဋကတ်သမိုင်းစာတမ်းအရ အဘိဓမ္မတ္ထ သင်္ဂဟခေါ် သင်္ဂြိုဟ်နိသျ တစ်မျိုးတည်းပင် ၂၂-မူရှိကြောင်း သိရှိရသည်၊ ထို့ပြင် ထိုစာတမ်းတွင် မပါဝင်သည့် နိသျများလည်း ရှိပြန်ရာ အားလုံးပေါင်းသော် သင်္ဂြိုဟ်နိသျမှာမူ ၃၀-ကျော်မှ ရှိပေသည်၊ အလားတူပင် အဋ္ဌသာလိနီ, မူလဋီကာ ဋီကာကျော်စသည်တို့၏ နိသျများသည်လည်း အနည်းဆုံး ၃-၄-စောင်စီ ရှိကြသည်ချည်းသာ ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>နိသျမှတပါး ဂဏ္ဌိ, ဝိနိစ္ဆယစသော အဘိဓမ္မာဆိုင်ရာ အထွေထွေ ကျမ်းဂန်တို့ကိုလည်း ကုန်းဘောင်ခေတ် ပညာရှင်တို့သည် အမြောက်အမြား ရေးသားပြုစုခဲ့ကြသည်၊ အထူးအားဖြင့် အခက်ခဲ အနက်နဲဆုံးဖြစ်သော ပဋ္ဌာန်းနည်းနှင့် ရုပ်ဝီထိ နာမ်ဝီထိတို့၏ သဘောအဓိပ္ပါယ်ကို နောက်ခေတ် စာသင်သားတို့ အလွယ်တကူ သိမြင်နားလည်နိုင်ကြခြင်းမှာ ကုန်းဘောင်ခေတ် ကျမ်းဂန်များ၏ ကျေးဇူးကြောင့်ပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ပဉ္စမသံဂါယနာနှင့် ပဌမပြန်စာမေးပွဲများ</h3> <p>အဘိဓမ္မာစာပေ တိုးတက်မှုနှင့်ပတ်သက်၍ ကုန်းဘောင်ခေတ်၌ အထူးတလည် မှတ်တမ်းတင် ထိုက်သည့် အချက်နှစ်ရပ်ရှိခဲ့သည်။ ၎င်းတို့ကား---<br> (၁) ပဉ္စမသံဂါယနာတင်ခြင်းနှင့်<br> (၂) ပဌမပြန်စာမေးပွဲများကို အထူးအားပေးလာခြင်းတို့ပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>သကရာဇ် ၁၂၃၃-ခုနှစ်တွင် မင်းတုန်းမင်းတရားကြီးသည် အဘိဓမ္မာအပါအဝင် ပိဋကတ်သုံးပုံ ပါဠိ အဋ္ဌကထာ တို့ကို ကျမ်းတတ်ဆရာတော်ကြီးများအား သုတ်သင် တည်းဖြတ်စေလျက် ကျောက်ပြားပေါ်တွင် ရေးသား ထွင်းထုစေပြီးလျှင် ပဉ္စမသံဂါယနာသဘင်ကို ဆင်ယင်ကျင်းပခဲ့လေသည်၊ ဤသို့ ပဉ္စမသံဂါယနာ တင်ခြင်းအားဖြင့် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင်ကျော်မျှ အသက်ရှည်ခဲ့ပြီဖြစ်သော အဘိဓမ္မာစာပေသည် အဆင့်ဆင့် ကူးယူမှတ်သားခဲ့ရခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သည့် ပုဒ်ပါဌ်အမှား အယွင်းများမှ ကင်းလျက် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်မှုကို ရရှိခဲ့ပေသည်၊ ထိုသန့်ရှင်းစင်ကြယ်မှုသည်လည်း အဓွန့်ရှည်စွာ တည်တံ့ရေးနှင့် တိုးတက်ပြန့်ပွါးရေးတို့အတွက် ကြီးမားသော အထောက်အပံ့တခု ပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဒုတိယအင်းဝခေတ် သာလွန်မင်းတရားကြီး (၉၉၁-၁၀၁၀) လက်ထက်တွင် သေချာစွာ စံနစ်တကျ စတင် ကျင်းပခဲ့၍ တနင်္ဂနွေမင်းတရားကြီး (၁၀၇၆-၁၀၉၅)၏ လက်ထက်သို့ ရောက် သောအခါမှ ပိုမိုထင်ရှားခဲ့သော ပဌမပြန်စာမေးပွဲများကို ကုန်းဘောင်ခေတ်၌ အထူးတလည် အားပေးခဲ့ပေရာ ထိုစာမေးပွဲများ၏ သင်ရိုး ညွှန်းတမ်း၌ အဘိဓမ္မာသည် အရေးကြီးသော ဘာသာရပ်တခုအနေဖြင့် ပါဝင်ခဲ့ပေသည်။ သို့ဖြစ်ရကား အဘိဓမ္မာကို အားတက်သရော သင်ကြားအားထုတ်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်များလည်း ရှေးကထက် များပြားစွာ ထွက်ပေါ်ခဲ့ပေသည်။</p> <h3>ပိဋကတ်တော် သင်ရိုးညွှန်းတမ်း</h3> <p>ဤနေရာတွင် မြန်မာနိုင်ငံ သာသနာနယ်ပယ်အတွင်း၌ ရှေးရိုးအစဉ်အလာအားဖြင့် ပိဋကတ်တော်သင်ရိုး ပြဋ္ဌာန်းထားပုံကို သိသင့်ပေသည်၊ သာသနာတော်တွင်းသို့ ဝင်၍ ရဟန်းသာမဏေ ပြုလိုသည့် ပုဂ္ဂိုလ်များ အတွက် ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်ကိုယ်တိုင် တာဝန်နှစ်ရပ် ပေးအပ်တော်မူခဲ့သည်။ ၎င်းတို့ကား--<br> (၁) ဂန္ထဓုရ=စာပေကျမ်းဂန် သင်ယူပို့ချခြင်းတာဝန်၊<br> (၂) ဝိပဿနာဓုရ=ဝိပဿနာအားထုတ်ခြင်းတာဝန်တို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>ယင်းတာဝန်နှစ်ရပ်တို့တွင် ငယ်ရွယ်နုပျိုစဉ်အချိန်၌ သာသနာဘောင်သို့ ဝင်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အများ အားဖြင့် ဂန္ထဓုရတာဝန်ကို ရှေးဦးစွာ ယူလေ့ရှိကြ၏။</p> <p>ဂန္ထဓုရတာဝန်ကို ထမ်းဆောင်ခြင်းကား ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်၏ တရားတော်များ အဓွန့်ရှည်စွာ တည်တံ့စေရန်နှင့် တိုးတက်ပြန့်ပွါးစေရန် ဆောင်ရွက်ခြင်းပင်ဖြစ်၏၊ သာသနာသုံးရပ်တို့တွင် ပရိယတ္တိသာသနာကို ထမ်းဆောင် ခြင်းပင် ဖြစ်၏၊ ပရိယတ္တိသာသနာတည်မှသာလျှင် ပဋိပတ္တိ ပဋိဝေဓ သာသနာများ တည်နိုင်မည် ဖြစ်သော ကြောင့် ပရိယတ္တိသည် သာသနာ၏ ရေသောက် မြစ်ကြီးဖြစ်၏၊ ပရိယတ္တိကို ကျွမ်းကျင်စွာ တတ်မြောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပဋိပတ္တိအဆင့်သို့ လွယ်ကူစွာ တက်လှမ်းနိုင်မည်ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>သို့ရာတွင် ဗုဒ္ဓ၏ တရားတော်များကား ဓမ္မက္ခန္ဓာ အားဖြင့် ရှစ်သောင်းလေးထောင် စာအုပ်ရေအားဖြင့် ၄၀-မျှ ရှိပေရာ ဤမျှများပြားကျယ်ဝန်းသော ပိဋကတ်တော်များကို အချိန်တိုတိုနှင့် ထိထိရောက်ရောက် တတ်မြောက် နားလည်ရန် မလွယ်ကူလှချေ၊ မှန်ကန်ကောင်းမွန်သော သင်ရိုးသင်နည်းတခုကို အခြေပြု၍ ထားမှသာလျှင် ဖြစ်မြောက်နိုင်မည့် ကိစ္စဖြစ်၏၊ သို့ဖြစ်သည့်အားလျော်စွာ ပရိယတ္တိသာသနာတည်းဟူသော ဂန္ထဓုရ တာဝန်ကို ထမ်းဆောင်လိုသည့် ပုဂ္ဂိုလ်များအတွက် ခေတ်အဆက်ဆက်မှစ၍ ဆရာမြတ်တို့ ပြဋ္ဌာန်း ထားခဲ့သော ပိဋကတ်တော် သင်ရိုးညွှန်းတမ်း ရှိလေသည်။ ထိုသင်ရိုးတွင် ပါဝင်သည့် ကျမ်းတို့ကား --<br> ၁။ ဝိနည်း ၅-ကျမ်း စာအုပ် ၅-အုပ်<br> ၂။ သုတ် ၃-ကျမ်း (ဒီဃနိကာယ် ၃-ကျမ်း) ၃-အုပ် ပေါင်း စာအုပ် ၂ဝ<br> ၃။ အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်း ၁၂-အုပ် တို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>မြန်မာနိုင်ငံ၌ ပရိယတ္တိဝန်ကို ဆောင်ခဲ့ကြသည့် အဆက်ဆက်သော ဆရာတော်အရှင်မြတ်တို့ သည် အထက်ပါ သင်ရိုးကို အခြေပြုလျက် ပိဋကတ်တော်များကို သင်ကြားပို့ချတော်မူခဲ့ကြ၏ လေ့လာသင်ယူသည့် စာသင်သားတို့ကလည်း ထိုသင်ရိုးအတိုင်းပင် အဆင့်ဆင့် သင်ယူခြင်း ပြုခဲ့ကြသည်။</p> <p>ယင်းသို့ သင်ယူအားထုတ်ရာတွင်လည်း ဉာဏ်ထက်မြက်သော စာသင်သားများအတွက် ငါးနှစ်မျှဖြင့်၎င်း ဉာဏ်အသင့်အတင့်သာရှိသော စာသင်သားများအတွက် အများဆုံး ဆယ်နှစ်မျှဖြင့်၎င်း သင်ရိုးကျမ်းအားလုံးကို ပေါက်ရောက်ခဲ့ကြပေသည်၊ သင်ရိုးပေါက်ပြီးသော စာသင်သားတို့သည်လည်း ကြံ့ခိုင်လေးနက်သော ပိဋကတ် အသိဉာဏ်ကို ရရှိလျက် သာသနာ့တာဝန် ၂-ရပ်ကို ကျေပြွန်စွာ ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့ကြပေသည်။</p> <p>ဤသို့ ပရိယတ္တိသာသနာတည်းဟူသော လမ်းကြောင်း၌ ယနေ့အထိ တွင်ကျယ်ခေတ်စားလျက်ရှိသော အထက်ပါ သင်ရိုးကျမ်းတို့ကား ပိဋကတ်သုံးပုံတွင် အရေးအကြီးဆုံး ကျမ်းများ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသင့်၏။</p> <h3>ဝိနည်း</h3> <p>ထိုသင်ရိုးကျမ်းတို့တွင် ပထမဆုံး ဝိနည်း ၅-ကျမ်းကို ပြဋ္ဌာန်းယား၏။ ဝိနည်း ဟူသည် ရဟန်းတို့ လိုက်နာရမည့် စည်းကမ်းဥပဒေများ ဖြစ်၏၊ ဥပုသ်ပြုခြင်း ပဝါရဏာပြုခြင်း ရဟန်းခံခြင်း စသည့် သံဃကိစ္စအဝဝကို ဆောင်ရွက်ပုံ အစီအစဉ်များသည်လည်း ဝိနည်းပိဋကတ်တွင်သာ ပါဝင်၏၊ သို့ဖြစ်၍ ဝိနည်းသည် ရဟန်းများ အတွက် အရေးအကြီးဆုံးဖြစ်၏၊ ဝိနည်းကို ထိန်းသိမ်းမှသာလျှင် ရဟန်းကောင်း ရဟန်းစစ် ဖြစ်နိုင်၏၊ ဝိနည်း မရှိခဲ့သော် သံဃာပင် ရှိနိုင်တော့မည်မဟုတ်ချေ။ ထို့ကြောင့် ဝိနည်း ၅-ကျမ်းသည် ပိဋကတ်တော်သင်ရိုး၌ ပထမဦးဆုံး ပါဝင်ရလေသည်။</p> <p>သုတ်သုံးကျမ်း ဟူသည် ဒီဃနိကာယ်သုံးကျမ်း ဖြစ်၏၊ ဒီဃနိကာယ်လာ သုတ်များ၌ ဗုဒ္ဓဝါဒ၏ အခြေခံ သဘောများကို ရှင်းလင်းပြဆိုထား၏၊ ဗုဒ္ဓဝါဒနှင့် ဗြာဟ္မဏစသော အခြားဝါဒတို့၏ ခြားနားပုံကိုလည်း နှိုင်းယှဉ်ဖော်ပြထား၏၊ ဒိဋ္ဌိ ၆၂-ပါးနှင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ၂၀-တို့ကို ပယ်ကြောင်း ကျင့်စဉ်များ သံဃလောက၏ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ကြောင်း နည်းလမ်း အကျင့်များကိုလည်း လေ့လာသုံးသပ်နိုင်သည်၊ သီလ သမာဓိ ပညာ ဟူသော ကျင့်စဉ် သိက္ခာသုံးရပ်ကို ဒီဃနိကာယ်၌ ပြည့်စုံစွာ အဆင့်ဆင့် ဟောကြားထားသည်၊ ထို့ကြောင့် ဒီဃနိကာယ်သုံးကျမ်းကို နိုင်နင်းပြီး သူသည် ဗုဒ္ဓဝါဒ၏ အခြေခံသဘောကို ပိုင်နိုင်ပြီးဖြစ်သည်၊ ဝါဒတပါးက မချောက်ချားနိုင်သော သမ္မာဒိဋ္ဌိဉာဏ်ကိုလည်း ရရှိပြီး ဖြစ်နိုင်သည်။</p> <p>ထို့ပြင် မျက်မှောက်လောက၏ သာယာမှုအတွက် လူ့ဝတ္တရားအုပ်ချုပ်သော မင်းတို့၏ ဝတ္တရား စသည်တို့ ကိုလည်း စေ့စုံစွာ ဟောကြားထားတော်မူသဖြင့် ဒီဃနိကာယ် သုတ် ၃-ကျမ်းကို တတ်ကျွမ်းသည့် သံဃာတော်သည် ဒါယိကာ ဒါယိကာမတို့၏ ကိုးကွယ်ရာ လမ်းညွှန်ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးဖြစ်မည်မှာ မချွတ်ပင် ဖြစ်ချေသည်၊ ဒီဃနိကာယ် ကိုနည်းမှီလျက် ကျန်နိကာယ်ဝင် ကျမ်းများ၏ အနက်အဓိပ္ပါယ်ကိုလည်း အလွယ် တကူ သိမြင်နား လည်နိုင်ဖွယ်ရှိ၏၊ ထို့ကြောင့် သင်ရိုး၌ သုတ် ၃-ကျမ်းကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာကား လောက၌ ရှိသော သက်ရှိ သက်မဲ့ တရားအားလုံး၏ သဘာဝ အစစ်အမှန်ကို တိကျစွာ ဝေဖန်ဖော်ထုတ်၍ ဟောကြားသော ဒေသနာဖြစ်၏၊ သို့ဖြစ်၍ အဘိဓမ္မာတတ်ကျွမ်းမှသာလျှင် အမှန်တရားကို ဖောက်ထွင်း၍ မြင်နိုင်သည့် ပဋိဝေဓဉာဏ်ကို ရရှိနိုင်မည်ဖြစ်၏။ အစစ်အမှန် သဘောကို ပိုင်နိုင်ထိမိစွာ တတ်ကျွမ်းသိမြင်လျှင် ဗုဒ္ဓတရားတော်၌ မယိမ်းမယိုင် သက်ဝင်ခိုင်မြဲလေပြီ၊ ထို့ပြင် သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရှင် ဘုရားသခင်တို့သာလျှင် အဘိဓမ္မာသဘောကို ပြည့်ဝစုံလင် ကုန်စင်အောင် ဟောတော်မူနိုင်သည်ဟု ရှင်တော်ဘုရား၏ ဉာဏအစိန္တေယျကို ကြည်ညိုလာနိုင်သည်။</p> <p>သို့ဖြစ်ရကား သာသနာ့ဝန်ထမ်း ရဟန်းတော်များအတွက် အဘိဓမ္မာခုနစ်ကျမ်းကို သင်ရိုးအဖြစ် သတ်မှတ် ထားခဲ့ခြင်းမှာ ဗုဒ္ဓသာသနာအတွက် မယိမ်းမယိုင် ခိုင်မြဲသော အဆောက်အဦကြီး တည်ဆောက်ထားခဲ့ခြင်းပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>အချုပ်အားဖြင့် အဘိဓမ္မာဒေသနာသည် ဗုဒ္ဓသာသနာ၏ မြဲမြံသော ရေသောက်မြစ်ဖြစ်သည်၊ ဒီဃနိကာယ် သုတ် ၃-ကျမ်းမှာမူ လောကီလောကုတ္တရာ နှစ်ဖြာသော အကျိုးတည်းဟူသော အသီး အပွင့်တို့ကို ပေးစွမ်း နိုင်သော ပင်လုံးကျွတ်ဝေဆာသည့် ပဒေသာပင်ကြီးပင်ဖြစ်သည်၊ ဝိနည်းဒေသနာမှာ ထိုပဒေသာပင်ကြီးကို အသီးအပွင့်တို့ဖြင့် ဝေဖြာရှင်သန်စေရန် ပြုစု ပျိုးထောင် စောင့်ရှောက်သည့် ဥယျာဉ်မှူးကြီးပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ဤသို့ မြတ်ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် ပိဋကတ်သုံးပုံ၏ တရားအဆီ အနှစ်များအားလုံး အကျုံးဝင်သော သင်ရိုးမာတိကာ အစီအစဉ်တရပ် ရှိခဲ့ခြင်းကြောင့်သာလျှင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ပရိယတ္တိသာသနာ တော်ကြီးသည် ယနေ့တိုင်အောင်ပင် တိုးတက်စည်ကား ပြန့်ပွါး နေခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>နောက်ပိုင်းခေတ် အဘိဓမ္မာ</h3> <p>ကုန်းဘောင်ခေတ် ကုန်ဆုံးပြီးသည့်အချိန်မှစ၍ မျက်မှောက်ခေတ်အထိ အချိန်ကာလအတွင်း၌လည်း အဘိဓမ္မာ လေ့လာ သင်ကြားခြင်းနှင့် အဘိဓမ္မာကျမ်းဂန်များ ရေးသား ပြုစုခြင်းတို့မှာ ယုတ်လျော့ နည်းပါး သွားခြင်းမရှိဘဲ တိုးတက်၍သာ လာခဲ့ပေသည်၊ ထိုခေတ်အတွင်း ရေးသား ပြုစုသည့်ကျမ်းတို့မှာ ယေဘုယျ အားဖြင့် မြန်မာဘာသာဖြင့် ရေးသားသော ကျမ်းတို့သာဖြစ်ပေသည်၊ သို့ရာတွင် လယ်တီဆရာတော်၏ ပရမတ္ထဒီပနီဋီကာမှ အစပြု၍ အင်္ကုရဋီကာ စသော ပါဠိဘာသာဖြင့် ရေးသော ကျမ်းများလည်း ထွက်ပေါ်ခဲ့ ပေသည်။</p> <p>ထို့ပြင် ပဌမပြန် စာမေးပွဲ ဓမ္မာစရိယ စာမေးပွဲများနှင့်တကွ ထိုထိုဒေသဆိုင်ရာ စာမေးပွဲတို့၌ အဘိဓမ္မာ ကျမ်းစာများကို မလွတ်တမ်း ပြဋ္ဌာန်းသတ်မှတ်ထားရကား အဘိဓမ္မာသည် စာသင်သားတိုင်း မုချသင်ယူရသည့် ဘာသာတရပ် ဖြစ်လာခဲ့ပေသည်၊ ဤသို့ ပရိယတ္တိသာသနာဝန်ကို ထမ်းဆောင်သည့် ရဟန်းတော်များ လောက၌သာ အဘိဓမ္မာသည် ထင်ရှား ခေတ်စားခဲ့သည် မဟုတ်ပေ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်အမြောက် အမြားတို့သည်လည်း ပြင်းပြသော အာသာဆန္ဒဖြင့် အဘိဓမ္မာကို လေ့လာလိုက်စားခဲ့ကြပေသည်။</p> <p>၁၃၁၄-(၁၉၅၂) ခုနှစ်မှ စ၍ ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံ ဗုဒ္ဓသာသနာအဖွဲ့က နှစ်စဉ်ကျင်းပခဲ့သော အဘိဓမ္မာ စာမေးပွဲနှင့် ၁၉၅၅-ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့သော ဋီကာကျော် မြန်မာပြန်စာမေးပွဲများသည်ကား အဆိုပါ လူပုဂ္ဂိုလ် တို့၏ အဘိဓမ္မာလေ့လာလိုက်စားမှုကို ထင်ရှားသိသာစွာ တိုးတက် စေခဲ့ပေသည်။</p> <p>ဤသို့အားဖြင့် ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦးမှစ၍ ယနေ့အထိ အချိန်ကာလအတွင်း၌ အဘိဓမ္မာစာပေ တိုးတက်ခဲ့ပုံမှာ လွန်စွာပင် ကျယ်ဝန်း ပြန့်ပြောလှပေသည်၊ သို့ဖြစ်၍ ထိုခေတ်များအတွင်း ထွက်ပေါ်ခဲ့သည့် အဘိဓမ္မာ ကျမ်းများနှင့် ကျမ်းပြုပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ အကြောင်းကို အသီးအသီး ဖော်ပြရမည်ဆိုလျှင် အလွန်ပင် ရှည်လျား ပေမည်၊ သို့ဖြစ်သောကြောင့် ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦးမှစ၍ နောက်ပိုင်းတွင် ထွက်ပေါ်ခဲ့သည့် ကျမ်းများနှင့်တကွ မြန်မာပြည်ပြု အဘိဓမ္မာကျမ်းများ အားလုံး၏ စာရင်းအချုပ်ကို ရနိုင်သမျှ ရှာဖွေစုဆောင်းကာ ဖော်ပြလိုက်ရ ပေသတည်း။</p> <h3>မြန်မာပြည်ပြု အဘိဓမ္မာကျမ်းများ</h3> <p>( က ) ပါဠိဘာသာရေးကျမ်းများ<br> ၁။ ပရမတ္ထဗိန္ဓုပါဌ်၊ ကျစွာမင်း(၅၉၆-၆၁၁)<br> ၂။ အဋ္ဌသာလိနီယောဇနာပါဌ်၊ ရှင်ဉာဏကိတ္တိ (၇၁၂-ခန့်)<br> ၃။ သမ္မောဟဝိနောဒနီယောဇနာပါဌ်<br> ၄။ သင်္ခေပဝဏ္ဏနာဋီကာပါဌ်၊ ရှင်သဒ္ဓမ္မဇောတိပါလ (၈၀၈)<br> ၅။ နာမစာရဒီပကပါဌ်၊ ရှင်သဒ္ဓမ္မဇောတိပါလ (၈၀၈)<br> ၆။ မဏိသာရမဉ္ဇူသာဋီကာပါဌ်၊ ရှင်အရိယဝံသ (၈၃၀)<br> ၇။ မဏိဒီပ ဋီကာပါဌ် ရှင်အရိယဝံသ (၈၃၀)<br> ၈။ (က) မဓုသာရတ္ထဒီပနီဋီကာပါဌ်၊ ရှင်အာနန္ဒ (၉၁၂-ခန့် )<br> ၈။ (ခ) အဘိဓမ္မနယပကာသနီ- အမည်မသိ<br> ၉။ အဖေဂ္ဂု သာရဒီပနီဋီကာပါဌ်၊ ရှင်မဟာသုဝဏ္ဏဒီပ (၉၁၂-ခန့်)<br> ၁၀။ ပဋ္ဌာနသာရဒီပနီဋီကာပါဌ်၊ ရှင်သဒ္ဓမ္မာလင်္ကာရ (၉၄၂)<br> ၁၁။ ဓာတုကထာဋီကာဝဏ္ဏနာပါဌ်၊ ရှင်တိလောကဂုရု (၉၆၇-ခန့်)<br> ၁၂။ ဓာတုကထာအနုဋီကာဝဏ္ဏနာပါဌ်၊ ရှင်တိလောကဂုရု (၉၆၇-ခန့်)<br> ၁၃။ ယမကဝဏ္ဏနာဋီကာပါဌ်၊ ရှင်တိလောကဂုရု (၉၇၇)<br> ၁၄။ ပဋ္ဌာနဝဏ္ဏနာဋီကာပါဌ်၊ ရှင်တိလောကဂုရု (၉၇၇)<br> ၁၅။ ဝီသတိဝဏ္ဏနာပါဌ်၊ ရှင်မုနိန္ဒဃောသ၊ တောင်ဘီလာဆရာတော် (၉၉၁ ခန့်)<br> ၁၆။ ဓာတုကထာယောဇနာပါဌ်၊ ရှင်သာရဒဿီ၊ ပုဗ္ဗာရုံဆရာတော် (၁၀၉၅-ခန့်)<br> ၁၇။ ပစ္စယတ္ထပကာသနီပါဌ်၊ ရှင်ဇမ္ဗုဓဇ၊ ဆရာတော်ဦးဗုဓ် (၁၁၈၂)<br> ၁၈။ ပစ္စယဃဋနပကာသနီပါဌ်၊ ရှင်ဇမ္ဗုဓဇ၊ ဆရာတော်ဦးဗုဓ် (၁၁၈၃)<br> ၁၉။ ရူပဘေဒပကာသနီပါဌ်၊ ရှင်ဇမ္ဗုဓဇ၊ ဆရာတော်ဦးဗုဓ် (၁၁၈၃)<br> ၂၀။ ရူပဝိဘာဂပါဌ်၊ အမည်မသိ<br> ၂၁။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟဒီပနီပါဌ်၊ ရှင်သီလာစာရ (၁၁၆၃)<br> ၂၂။ သုစိတ္တာလင်္ကာရပါဌ်၊ အမည်မသိ<br> ၂၃။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟဂဏ္ဌိပဒပါဌ်၊ အမည်မသိ<br> ၂၄။ ပရမတ္ထဒီပနီဋီကာပါဌ်၊ ရှင်ဉာဏ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ လယ်တီဆရာတော် (၁၂၅၉)<br> ၂၅။ ယမကဝိသဇ္ဇနာပါဌ်၊ ရှင်ဉာဏ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ လယ်တီဆရာတော် (၁၂၇၃)<br> ၂၆။ ပဋ္ဌာနုဒ္ဒေသဒီပနီပါဌ်၊ ရှင်ဉာဏ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ လယ်တီဆရာတော် (၁၂၇၃)<br> ၂၇။ အနုဒီပနီပါဌ်၊ ရှင်ဉာဏ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ လယ်တီဆရာတော် (၁၂၇၃)<br> ၂၈။ အင်္ကုရဋီကာပါဌ်၊ ရှင်ဝိမလ၊ တလိုင်းကုန်း (၁၂၆၇)<br> ၂၉။ အနုဝိဘာဝနီပါဌ်၊ ရှင်သာဂရ၊ ဖားကူးဆရာတော် (၁၂၇၁)<br> ၃၀။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟဝိနိစ္ဆယပါဌ်၊ ရှင်မေဓာသီရိ (၁၂၇၃)<br> ၃၁။ မဟာအတုလဋီကာပါဌ်၊ ရှင်နာဂိန္ဒသာမိ (၁၂၇၆)<br> ၃၂။ ပရမတ္ထဝိသောဓနီဋီကာသစ်ပါဌ်၊ ရှင်ဒီပမာလာ၊ ချောင်းဦး<br> ၃၃။ အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝနီယောဇနာပါဌ်၊ ရှင်ဉာဏိန္ဒ (၁၂၀၀)<br> ၃၄။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟဇောတိကဋီကာပါဌ်၊ ရှင်နန္ဒမာလာ(၁၂၈၁)<br> ၃၅။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟဝိနိစ္ဆယဋီကာပါဌ်၊ ရှင်ပညာဇောတ (၁၂၈၁)<br> ၃၆။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟဝိကာသနီပါဌ်၊ အမည်မသိ<br> ၃၇။ အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝနီယောဇနာပါဌ်၊ ဦးကဝိ (ဦးရွှေမင်း)<br> ၃၈။ အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝနီပဒယောဇနာပါဌ်၊ အမည်မသိ<br> ၃၉။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟယောဇနာပါဌ်၊ ဦးသောမ(ဦးသာဆိုင်)<br> ၄၀။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟယောဇနာပါဌ်၊ ဦးကဝိ (ဦးရွှေမင်း)<br> ၄၁။ ကလျာဏဋီကာပါဌ်၊ ရှင်ကလျာဏ<br> ၄၂။ ပရမတ္ထသင်္ဂဟပါဌ်- ရှင်ဝိသုဒ္ဓ၊ တောင်ခွင်သာသနာပိုင် (၁၂၉၀)</p> <h3>(ခ) နိသျနှင့် မြန်မာပြန်ကျမ်းများ</h3> <p>၁။ ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်နိသျ၊ အမည်မသိ<br> ၂။ ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်သုဒဿန၊ ဒုတိယစံကျောင်းဆရာတော် (၁၁၇၇-၁၂၅၀)<br> ၃။ ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်အဂ္ဂဓမ္မ၊ ထနောင်းဝန်းဆရာတော်<br> ၄။ ဓမ္မသင်္ဂဏိပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇာဂရ၊ မိုးထိ<br> ၅။ (က) ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်မြန်မာပြန်၊ ဦးမြို့<br> ၅။ (ခ) ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်မြန်မာပြန် ဗုဒ္ဓသာသနာအဖွဲ့ (၁၃၂၆)<br> ၆။ ဝိဘင်းပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်သာရဓမ္မ<br> ၇။ ဝိဘင်းပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇာဂရ၊ မိုးထိ<br> ၈။ ဓာတုကထာပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်မုနိန္ဒဃောသ၊ တောင်ဘီလာဆရာတော် (၉၄၀- ၁၀၁၃)<br> ၉။ ဓာတုကထာပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်အဂ္ဂဓမ္မ၊ နန်းကျောင်းဆရာတော် (၉၈၅-ခန့်)<br> ၁၀။ ဓာတုကထာပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်အနန္တဓဇ၊ တောင်ဘီလူးဆရာတော် (၁၀၃၄-ခန့်)<br> ၁၁။ ဓာတုကထာပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်နန္ဒမေဓာ၊ ထန်းတပင်ဆရာတော် (၁၁၃၀-ခန့်)<br> ၁၂။ ဓာတုကထာပါဠိတော်နိသျ၊ အမည်မသိ<br> ၁၃။ ဓာတုကထာပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇမ္ဗုဒီပဓဇ (၁၂၀၀-ခန့်)<br> ၁၄။ (က) ဓာတုကထာပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇာဂရ၊ မိုးထိ<br> ၁၄။ (ခ) ဓာတုကထာ (အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်)၊ အရှင်နာရဒ၊ မူလပဋ္ဌာန်းဆရာတော်<br> ၁၅။ ပုဂ္ဂလပညတ်ပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇမ္ဗုဒီပဓဇ (၁၂၀၀-ခန့်)<br> ၁၆။ ပုဂ္ဂလပညတ်ပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်သာဂရ၊ ဆင်တဲဆရာတော် (၁၂၂၁-ခန့်)<br> ၁၇။ ပုဂ္ဂလပညတ်ပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇာဂရ၊ မိုးထိ</p> <p>၁၀၈။ ပုဂ္ဂလပညတ်ပါဠိတော်မြန်မာပြန်- ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံ ဗုဒ္ဓသာသနာအဖွဲ့ (၁၃၂၄)</p> <p>၁၉။ ကထာဝတ္ထုပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇမ္ဗုဒီပဓဇ (၁၂၀၀-ခန့်)<br> ၂၀။ ကထာဝတ္ထုပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇာဂရ၊ မိုးထိ</p> <p>၂၁။ ကထာဝတ္ထုပါဠိတော်မြန်မာပြန်- ပြည်တောင်စု မြန်မာနိုင်ငံ ဗုဒ္ဓသာသနာအဖွဲ့ (၁၃..)</p> <p>၂၂။ ယမိုက်ပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်မုနိန္ဒဃောသ၊ တောင်ဘီလာဆရာတော်။<br> ၂၃။ ယမိုက်ပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်အဂ္ဂဓမ္မ၊ နန်းကျောင်းဆရာတော်<br> ၂၄။ ယမိုက်ပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်အနန္တဓဇ၊ တောင်ဘီလူးဆရာတော် (၁၀၃၄-ခန့်)<br> ၂၅။ ယမိုက်ပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်နန္ဒမေဓာ၊ ထန်းတပင်ဆရာတော် (၁၁၃၈-ခန့်)<br> ၂၆။ ယမိုက်ပါဠိတော်နိသျ၊ အမည်မသိ<br> ၂၇။ ယမိုက်ပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇမ္ဗုဒီပဓဇ (၁၂၀၀-ခန့် )<br> ၂၀။ ယမိုက်ပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇာဂရ၊ မိုးထိ<br> ၂၉။ ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်မုနိန္ဒဃောသ၊ တောင်ဘီလာ (၉၄၀-၁၀၁၃)<br> ၃၀။ ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်အဂ္ဂဓမ္မ၊ နန်းကျောင်း (၉၀၅-ခန့်)<br> ၃၁။ ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်အနန္တဓဇ၊ တောင်ဘီလူး (၁၀၃၄-ခန့်)<br> ၃၂။ ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်နိသျ၊ တောင်တွင်းဦးဖျော်(ဦးဉာဏ) (၁၁၂၄-မတိုင်မီ)<br> ၃၃။ ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်နန္ဒမေဓာ၊ ထန်းတပင် (၁၁၃၀-ခန့်)<br> ၃၄။ ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်နိသျ၊တောရှဦးဒီပ(ငယ်မည် ဦးအောင်ဘော်)<br> ၃၅။ ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်နိသျ၊ အမည်မသိ<br> ၃၆။ ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇမ္ဗုဒီပဓဇ (၁၂၀၀-ခန့်)<br> ၃၇။ ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်နိသျ၊ ရှင်ဇာဂရ (မိုးထိ)<br> ၃၈။ အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာနိသျ-ရှင်အရိယာလင်္ကာရ၊ နေရင်းဆရာတော် (၁၀၇၆-ခန့်)<br> ၃၉။ အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာနိသျ-ရှင်မေဓာ၊ ပြည်ဆရာတော် (၁၂၂၅)<br> ၄၀။ အဋ္ဌသာလိနီ(အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်)-ဦးဖေမောင်တင် (ပါမောက္ခဟောင်း) (၁၂၈၁)<br> ၄၁။ သမ္မောဟဝိနောဒနီအဋ္ဌကထာနိသျ-ရှင်အရိယာလင်္ကာရ၊ နေရင်းဆရာတော် (၁၀၇၆-ခန့်)<br> ၄၂။ ပဉ္စပကရဏအဋ္ဌကထာနိသျ-ရှင်ပညာသီဟ၊ ဂူကြီးဆရာတော်(၁၁၄၄-ခန့်)<br> ၄၃။ ယမိုက်အဋ္ဌကထာနိသျဟောင်း (အမည်မသိ)<br> ၄၄။ မူလဋီကာနိသျ-ရှင်အဂ္ဂဓမ္မ၊ နန်းကျောင်းဆရာတော် (၉၈၅-ခန့်)<br> ၄၅။ မူလဋီကာနိသျ·ရှင်ဓမ္မာဘိနန္ဒ၊ ပဌမ ဗားကရာဆရာတော် (၁၁၄၄-ခန့်)<br> ၄၆။ မူလဋီကာနိသျ၊ ရှင်ပညာသီဟ၊ ဂူကြီးဆရာတော်<br> ၄၇။ မူလဋီကာနိသျ၊ ရှင်မဏိဇောတ၊ ခင်မကန်ဆရာတော် (၁၁၉၉-ခန့်)<br> ၄၈။ အဋ္ဌသာလိနီမူလဋီကာဂဏ္ဌိနိသျ၊ ဦးကေလာသ၊ ကြာခံဆရာတော် (၁၃၁၉)<br> ၄၉။ အနုဋီကာနိသျ၊ ရှင်အရိယဝံသ (၈၃၀-ခန့်)<br> ၅၀။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟနိသျ ၁၊ ရှင်မုနိန္ဒဃောသ၊ ဗဟင်ဆရာတော် (၁၁၄၄-ခန့်)</p> <p>၁။ တောင်ဘီလာဆရာတော်သည်ပြုစုသည့် သင်္ဂြိုဟ်နိသျ(၂၂)မူ၏စာရင်းကို ပိဋကတ်သမိုင်းစာတမ်းတွင် ရှုပါ။</p> <p>၅၁။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟနိသျ၊ ရှင်မုနိန္ဒာဘိဓဇ၊ ကျီးသဲလေးထပ်ဆရာတော် (၁၁၇၉-၁၂၅၆)<br> ၅၂။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟနိသျ၊ ဦးကေလာသ(ဦးသံမှို)<br> ၅၃။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟနိသျ၊ ရှင်ဇာဂရ၊ မိုးထိ<br> ၅၄။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟနိသျ၊ ရှင်အဂ္ဂဝံသ၊ တောင်သာ<br> ၅၅။ သင်္ဂြိုဟ်မြန်မာပြန်၊ ဦးလှတင်၊ မန္တလေးတက္ကသိုလ် (၁၃၂၂)<br> ၅၆။ ပရမတ္ထဝိနိစ္ဆယနိသျ၊ ရှင်ဉာဏာလင်္ကာရ၊ ပဌမဆင်တဲဆရာတော် (၁၁၉၉-ခန့်)<br> ၅၇။ နာမရူပပရိစ္ဆေဒနိသျ၊ ရှင်ဉာဏာလင်္ကာရ၊ ပဌမဆင်တဲဆရာတော် (၁၁၉၉-ခန့်)<br> ၅၈။ အဘိဓမ္မာဝတာရနိသျ၊ ရှင်ဉာဏ၊ ပဌမကျော် (၁၁၁၅-ခန့်)<br> ၅၉။ အဘိဓမ္မာဝတာရနိသျ၊ ရှင်မုနိန္ဒာဘိဝံသ၊ စလင်းသာသနာပိုင် (၁၁၈၁-ခန့်)<br> ၆၀။ သုစိတ္တာလင်္ကာရနိသျ၊ အမည်မသိ<br> ၆၁။ ပရမတ္ထဗိန္ဒုနိသျ၊ ရှင်ဓမ္မာဘိနန္ဒ၊ ပဌမဗားကရာဆရာတော် (၁၁၄၄-ခန့်)<br> ၆၂။ သစ္စသံခိပ်နိသျ၊ အမည်မသိ<br> ၆၃။ သစ္စသံခိပ်နိသျ၊ ရှင်စက္ကိန္ဒ၊ ဆရာတော် ဦးဗုဓ် (၁၁၈၁-ခန့်)<br> ၆၄။ ပစ္စယတ္ထပကာသနီနိသျ၊ ရှင်စက္ကိန္ဒ၊ ဆရာတော် ဦးဗုဓ် (၁၁၈၁-ခန့်)<br> ၆၅။ ရူပဘေဒပကာသနီနိသျ၊ ရှင်စက္ကိန္ဒ၊ ဆရာတော် ဦးဗုဓ် (၁၁၈၁-ခန့်)<br> ၆၆။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟဒီပနီနိသျ၊ ရှင်သီလာစာရ၊ ပန်းလွှာဆရာတော်<br> ၆၇။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟဝိနိစ္ဆယနိသျ၊ ရှင်မေဓာသီရိ (၁၂၇၃)<br> ၆၈။ အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝနီဋီကာနိသျ၊ ရှင်အရိယာလင်္ကာရ၊ နေရင်းဆရာတော် (၁၀၇၀-ခန့်)<br> ၆၉။ အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝနီဋီကာနိသျ၊ ရှင်ဇနိန္ဒ၊ ဒုတိယဆင်တဲဆရာတော် (၁၂၀၄)<br> ၇၀။ အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝနီဋီကာနိသျ၊ ရှင်ပညာဇောတ၊ ဒုတိယဗားကရာဆရာတော်(၁၂၂ဝ-ခန့်)<br> ၇၁။ အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝနီဋီကာနိသျ၊ ရှင်မေဓာ၊ ပြည်ဆရာတော် (၁၂၂၀-ခန့်)</p> <p>၇၂။ အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝနီဋီကာနိသျ၊ မင်းကြီးမဟာသီရိဇေယျသူမိုင်းခိုင်းမြို့စား (၁၁၇၇-၁၂၅၄)</p> <p>၇၃။ အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝနီဋီကာနိသျ၊ ရှင်ကေလာသ၊ မုံရွာ<br> ၇၄။ အဘိဓမ္မတ္ထဝိဘာဝနီဋီကာနိသျ၊ ရှင်ကေလာသ၊ ပစ္ဆိမာရုံ<br> ၇၅။ ဋီကာကျော်နိသျ၊ ရှင်အာဠာရ၊ မေဒိနီဆရာတော် (၁၃၀၄)<br> ၇၆။ ဋီကာကျော်နိသျ၊ ရှင်ပညာ၊ ပခုက္ကူ ဆရာတော် (၁၃၀၄)<br> ၇၇။ ဋီကာကျော်မြန်မာပြန်၊ မေဓာဝီဆရာဆိုင်<br> ၇၈။ သင်္ခေပဝဏ္ဏနာဋီကာနိသျ၊ ရှင်အရိယာလင်္ကာရ၊ နေရင်းဆရာတော် (၁၀၇၀-ခန့်)<br> ၇၉။ သင်္ခေပဝဏ္ဏနာဋီကာနိသျ၊ ရှင်သဒ္ဓမ္မရံသီ<br> ၈၀။ သင်္ခေပဝဏ္ဏနာဋီကာနိသျ၊ ရှင်အာလောက၊ သက်ငယ်ကျင်း (၁၁၈၂)<br> ၈၁။ မဏိသာရမဉ္ဇူသာဋီကာနိသျ၊ ရှင်ပညာသီဟ၊ ခင်ကြီးပု (၁၁၉၉-ခန့်)<br> ၈၂။ မဏိသာရမဉ္ဇူသာဋီကာနိသျ၊ ရှင်နာဂိန္ဒ၊ မိုးကောင်း (၁၂၄၆-ခန့်)<br> ၈၃။ မဏိသာရမဉ္ဇူသာဋီကာနိသျ၊ ရှင်ဝိသုဒ္ဓ၊ သစ်ဆိမ့်<br> ၈၄။ အဖေဂ္ဂုသာရဒီပနီနိသျ၊ ရှင်ဒီပါလင်္ကာရ၊ ဒု-ငါးခုန်ဆရာတော်<br> ၈၅။ အဘိဓမ္မာဝတာရဋီကာသစ်နိသျ၊ အမည်မသိ<br> ၈၆။ သစ္စသံခိပ်ဋီကာသစ်နိသျ၊ အမည်မသိ<br> ၈၇။ ပရမတ္ထဒီပနီဋီကာနိသျ၊ ရှင်ကဝိ<br> ၈၈။ ပဋ္ဌာနုဒ္ဒေသဒီပနီနိသျ၊ ရှင်အဂ္ဂဝံသ (၁၂၈၅)</p> <p>မှတ်ချက်</p> <p>ပိဋကတ်သမိုင်းစာတမ်းလာ သင်္ဂြိုဟ်နိသျ (၂၂) မူနှင့် ပေါင်းသော် မြန်မာပြည်ပြု နိသျနှင့် မြန်မာပြန် ကျမ်းပေါင်း (၁၁၂) စောင် တွေ့ရှိရသည်။</p> <h3>(ဂ) အထွေထွေကျမ်းများ</h3> <p>၁။ မာတိကာအရကောက်ကျမ်း၊ ရှင်မုနိန္ဒဃောသ၊ တောင်ဘီလာဆရာတော် (၉၄၀-၁၀၁၃)<br> ၂။ မာတိကာအရကောက်ကျမ်း၊ ရှင်အဂ္ဂဓမ္မ၊ နန်းကျောင်းဆရာတော် (၉၈၅-ခန့်)<br> ၃။ မာတိကာအရကောက်ကျမ်း၊ ရှင်အနန္တဓဇ၊ တောင်ဘီလူးဆရာတော် (၁၀၃၄-ခန့်)<br> ၄။ မာတိကာအရကောက်ကျမ်း၊ ရှင်ဓမ္မာဘိနန္ဒ၊ ပဌမဗားကရာဆရာတော် (၁၁၄၄-ခန့်)<br> ၅။ မာတိကာအရကောက်ကျမ်း၊ ရှင်နန္ဒမေဓာ၊ ထန်းတပင်ဆရာတော် (၁၁၃၀-ခန့်)<br> ၆။ မာတိကာအရကောက်ကျမ်း၊ အမည်မသိ<br> ၇။ ဓာတုကထာအရကောက်ကျမ်း၊ ဓာတုကထာပါဠိတော်နိသျရှု<br> ၈။ ယမိုက်အရကောက်ကျမ်း၊ ယမိုက်ပါဠိတော်နိသျရှု<br> ၉။ ပဋ္ဌာန်းအရကောက်ကျမ်း၊ ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်နိသျရှု<br> ၁၀။ မာတိကာဂဏ္ဌိ၊ ရှင်ဉာဏ၊ တောင်တွင်းဦးဖျော် (၁၁၈၁)<br> ၁၁။ မာတိကာချိုး၊ ရှင်စန္ဒမာလာ ဒုတ်လှမ်းဆရာတော် (၁၁၈၅)<br> ၁၂။ မာတိကာကြေးမုံ၊ ရှင်စန္ဒိမာ (၁၂၃၂)</p> <p>၁၃။ မာတိကာနှင့်ဓာတုကထာဂဏ္ဍိသစ် (သာရတ္ထမေဒိနီ)၊ ရှင်အာဠာရ၊ မေဒိနီဆရာတော် (၁၂၉၀)</p> <p>၁၄။ မာတိကာဓာတုကထာ အမေးအဖြေ၊ သုဓမ္မဝတီပါဠိဆရာကြီးများ (၁၃၀၃)<br> ၁၅။ မာတိကတ္ထဝိဘာဝနီ၊ ရှင်ဝိသဒဉာဏ (၁၃ဝ၅)<br> ၁၆။ မာတိကတ္ထဗောဒိနီ (ဆရာလွတ်ညဝါ)၊ ရှင်ဥက္ကံသမာလာ (၁၃၂၃)<br> ၁၇။ ဓာတုကထာဂဏ္ဌိ၊ ရှင်ဉာဏ၊ တောင်တွင်းဦးဖျော် (၁၁၈၁)<br> ၁၈။ ဓာတုကထာချိုးနှင့်အဖြေ၊ ရှင်စန္ဒမာလာ၊ ဒုတ်လှမ်းဆရာတော် (၁၁၈၅)<br> ၁၉။ ဓာတုကထာသံပေါက်၊ ဂူကျောင်းဆရာတော်<br> ၂၀။ ဓာတုကထာဥဒါန်းချုပ်ဂါထာ၊ ဂူကျောင်းဆရာတော်<br> ၂၁။ ဓာတုကထာဝိဇ္ဇာမျိုးနှင့် ဓာတုကထာကဗျာ၊ မဟာဝိသုဒ္ဓါရုံဆရာတော်<br> ၂၂။ ဓာတုကထာတ္ထဒီပနီ၊ ရှင်သုစိတ္တသာရ (၁၃ဝ၁)<br> ၂၃။ ဓာတုကထာဝိဘာဝနီ၊ ရှင်ဝိသဒဉာဏ (၁၃၁၅)<br> ၂၄။ ယမိုက်ဂဏ္ဌိကျမ်း၊ ရှင်ဉာဏ-တောင်တွင်း ဦးဖျော် (၁၁၈၁)<br> ၂၅။ ယမိုက်ဂဏ္ဌိအမေးအဖြေ၊ ရှင်ဓမ္မသေန (၁၃၁၇)<br> ၂၆။ ယမိုက်အနုဂဏ္ဍိကျမ်း၊ ဦးကြီးဖေ၊ ပထမကျော် (၁၃၁၆)<br> ၂၇။ ယမိုက်ချိုး၊ ရှင်ဉာဏ၊ တောင်တွင်း ဦးဖျော် (၁၁၈၁)<br> ၂၈။ ယမိုက်ကဗျာ၊ မဟာဝိသုဒ္ဓါရုံဆရာတော်<br> ၂၉။ ယမိုက်မှတ်ပုံကျမ်း (တောင်မြို့နည်း)၊ ရှင်ဉာဏဝရ<br> ၃၀။ ယမိုက်အဓိပ္ပါယ်ကျမ်း (တောင်မြို့နည်း)၊ ရှင်ဉာဏဝရ<br> ၃၁။ ယမိုက်အရကောက်အဓိပ္ပါယ်၊ ရှင်အရိန္ဒမ (၁၂၁၄-၁၂၄၀)<br> ၃၂။ ယမိုက်အဖြေကျမ်း၊ ရှင်ဉာဏ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ လယ်တီဆရာတော် (၁၂၈၅)<br> ၃၃။ ယမကပဋ္ဌာနဂဏ္ဌိသစ်(သာရတ္ထမေဒိနီ)၊ ရှင်အာဠာရ (၁၂၉၉)<br> ၃၄။ ယမကတ္ထဝိဘာဝနီ၊ ရှင်ဝိသဒဉာဏ(၁၂၉၅)<br> ၃၅။ ယမကဝိဘာဂ ပကာသနီ၊ ရှင်ဝိမလ (၁၂၉၇)<br> ၃၆။ ယမိုက်ပါရဂူကျမ်း၊ ရှင်နာရဒ၊ မူလပဋ္ဌာန်းဆရာတော် (၁၃၁၃)<br> ၃၇။ ယမကနယ ဒီပနီ၊ ရှင်ဝေပုလ္လ<br> ၃၇။ ယမကနီတိ၊ ရှင်ဝိစာရာဘိဝံသ (၁၃၂၀)<br> ၃၉။ ယမကတ္ထသင်္ဂဟ၊ ရှင်ဝဏ္ဏ (၁၃၂၂)<br> ၄၀။ ယမကနယူပဒေသကျမ်း၊ ရှင်သူရိယ၊ အဘိဓဇမဟာရဋ္ဌဂုရု၊ မစိုးရိမ်ဆရာတော်<br> ၄၁။ ပဋ္ဌာန်းသုံးချက်စု၊ ရှင်သူရိယ၊ သဲအင်းသာသနာပိုင် (၁၁၂၅-၁၂၀၁)<br> ၄၂။ ပဋ္ဌာန်းပစ္စည်းပြိုင်၊ ရှင်သူရိယ၊ သဲအင်းသာသနာပိုင် (၁၁၂၅-၁၂၀၁)<br> ၄၃ (က)။ ပဋ္ဌာန်းရာသီစု၊ ရှင်သူရိယ၊ သဲအင်းသာသနာပိုင် (၁၁၂၅-၁၂၀၁)<br> ၄၃ (ခ)။ စတုဝီသတိ(ပဋ္ဌာန်းကျမ်း)၊ ရှင်သုန္ဒရ (ပြည်-၁၂၅၀)<br> ၄၄။ ပဋ္ဌာန်းအမေးအဖြေ၊ ရှင်ပဏ္ဍိတ-လယ်တီ (၁၂၈၈)<br> ၄၅။ ပဋ္ဌာန်းအနုဂဏ္ဌိ၊ ဦးကြီးဖေ-ပထမကျော် (၁၃၀၀)<br> ၄၆။ ပဋ္ဌာန်းပါရဂူကျမ်း၊ ရှင်နာရဒ၊ မူလပဋ္ဌာန်းဆရာတော်<br> ၄၇။ ပဋ္ဌာန်းသုံးချက်စုခက်ဆစ်၊ ရှင်ဝိသုဒ္ဓ၊ တောင်ခွင်သာသနာပိုင်<br> ၄၈။ ပဋ္ဌာန်းပစ္စည်းပြိုင်အဓိပ္ပါယ်၊ ရှင်ဝိသုဒ္ဓ၊ တောင်ခွင်သာသနာပိုင်<br> ၄၉။ ပဋ္ဌာန်းသုံးချက်စုဂဏ္ဌိ၊ ရှင်ကလျာဏဝံသ (၁၂၅၉)<br> ၅၀ (က)။ ပဋ္ဌာန်းပစ္စည်းပြိုင်ဂဏ္ဌိ၊ ရှင်ကလျာဏဝံသ (၁၂၅၉)<br> ၅၀ (ခ)။ ပဋ္ဌာနသရူပနယူပဒေသကျမ်း-ရှင်သူရိယ၊ အဘိဓဇမဟာရဋ္ဌဂုရု မစိုးရိမ်ဆရာတော် (၁၃၁၁)</p> <p>၅၁။ ပဋ္ဌာန်းသင်နည်း အကျဉ်းချုပ်၊ ရှင်သူရိယ၊ အဘိဓဇမဟာရဋ္ဌဂုရု မစိုးရိမ်ဆရာတော် (၁၃၁၅)</p> <p>၅၂။ ပဋ္ဌာန်းအရကောက် အကျဉ်းချုပ်၊ မစိုးရိမ်ညဝါအဖွဲ့။<br> ၅၃။ ပဋ္ဌာန နယဒီပနီ၊ ရှင်သောဘိတ (၁၃၁၄)<br> ၅၄။ ပဋ္ဌာနသာရ ဝိဘာဝနီ၊ ရှင်ဝိသဒဉာဏ (၁၃၁၇)</p> <p>၅၅။ ပဋ္ဌာန်းပုံပြင်၊ ရှင်ဝိသုဒ္ဓ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ ပဋ္ဌာန်းဆရာတော်၊ မစိုးရိမ် (၁၃၂၂)</p> <p>၅၆။ ပစ္စယာကာရဒီပနီသံပေါက်၊ ရှင်စက္ကိန္ဒ၊ ဆရာတော်ဦးဗုဓ် (၁၁၀၃)<br> ၅၇။ ပစ္စယပကာသနီကျမ်း၊ ရှင်ကေတုမာလာ (၁၂၅၇)<br> ၅၈။ ပစ္စယတ္ထပကာသနီကျမ်း၊ ဦးတိလောက၊ သေက္ချတောင် (၁၂၇၅)<br> ၅၉။ ပစ္စယဝိဘာဂသင်္ခေပကျမ်း၊ ရှင်ပညာဝံသ<br> ၆၀။ ပစ္စယုဒ္ဒေသဒီပနီ၊ ရှင်ဝိစာရ၊ မြတောင်ဆရာတော် (၁၂၈၇)<br> ၆၁။ ပစ္စယမဉ္စရီကျမ်း၊ ရှင်ပဏ္ဍိတ၊ (လယ်တီ ဦးမောင်ကြီး)<br> ၆၂။ ညဝါတံခွန်ကျမ်း၊ ရှင်ဓမ္မသာမိ (၁၂၈၉)<br> ၆၃။ အဘိဓမ္မာတံခွန်ကျမ်း၊ ရှင်အာဒိစ္စ၊ ဦးအုန်း (၁၂၃၅)<br> ၆၄။ ယမကဝီထိမဉ္စရီကျမ်း၊ ရှင်အာဒိစ္စ၊ ဦးအုန်း (၁၂၃၅)<br> ၆၅။ အဘိဓမ္မာညဝါ လရောင်ကျမ်း၊ ရှင်ကောဝိဒ(၁၂၉၈)<br> ၆၆။ ပိုင်တောင်းမိန်တောင်းကျမ်း၊ မသိ။<br> ၆၇။ အဋ္ဌသာလိနီဂဏ္ဌိ၊ ရှင်ဉာဏဝရ၊ ကျော်အောင်စံထားဆရာတော် (၁၀၉၄)<br> ၆၈။ အဋ္ဌသာလိနီဂဏ္ဌိ၊ ရှင်စန္ဒဝံသ၊ မြို့ပြင်ကြီးဆရာတော် (၁၂၁၆-ခန့်)<br> ၆၉။ အဋ္ဌသာလိနီဂဏ္ဌိ၊ ရှင်ဝိစာရိန္ဒ၊ ဒု-မင်းခင်းဆရာတော် (၁၂၈၀-ခန့်)<br> ၇ဝ။ သမ္မောဟ ဝိနောဒနီဂဏ္ဌိ၊ ရွှေတောင်ဆရာတော် (၁၃၁၁)<br> ၇၁။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်ဂဏ္ဌိ၊ ရှင်ဉာဏဝရ၊ ကျော်အောင်စံထားဆရာတော် (၁၀၉၄)<br> ၇၂။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်ဂဏ္ဌိ၊ ရှင်ဇာဂရ၊ ဘုရားကြီးဆရာတော် (၁၂၀၅)<br> ၇၃။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်ဂဏ္ဌိ၊ ရှင်ဝရသမ္ဗောဓိ၊ ရေစကြိုဆရာတော် (၁၂၂၈)</p> <p>၇၄။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်စုဒ်စောဒနာဂဏ္ဍိ၊ ရှင်သုဓမ္မာလင်္ကာရ၊ အလုံလေးထပ်ကြီးဆရာတော် (၁၃၁၅)</p> <p>၇၅။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်ပုစ္ဆာကျမ်း၊ အမည်မသိ<br> ၇၆။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်ပုစ္ဆာအဖြေ (ပုဥက္ကမဒီပနီအဖြေဂဏ္ဌိ)၊ ရှင်အာစရ (၁၂၃၁)<br> ၇၇။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်ဂဏ္ဍိကျမ်းသစ်အကျဉ်း၊ ဦးတိဿ (၁၂၃၉)<br> ၇၈။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်ကျမ်းရိုးကြီး၊ ရှင်အဂ္ဂဓမ္မ၊ နန်းကျောင်းဆရာတော်<br> ၇၉။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်အကောက်၊ ရှင်ဓမ္မာဘိနန္ဒ၊ ပဌမဗားကရာဆရာတော်<br> ၈ဝ။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်အကောက်၊ ရှင်သာဂရ၊ စတုတ္ထဆင်တဲဆရာတော်<br> ၈၁။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ်အကောက်၊ မြို့ပြင်ကြီးဆရာတော်</p> <p>၈၂။ အဘိဓမ္မတ္ထသရူပ ဒီပကကျမ်း၊ ရှင်စန္ဒဝံသ၊ ဒု-မြို့ပြင်ကြီးဆရာတော် (၁၁၈၉-၁၂၆၃)</p> <p>၈၃။ အဘိဓမ္မသဝိနိစ္ဆယကျမ်း၊ ရှင်သာဂရ (ဆင်တဲ) ရှင်ပဏ္ဏဝါလင်္ကာရ၊ ရှင်နရိန္ဒ (ဆီးဘန်နီ) ရှင်စန္ဒဝံသ (မြို့ပြင်ကြီး)</p> <p>၈၄။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ခေပနယကျမ်း၊ ဦးဆိုးပုံ<br> ၈၅။ အဘိဓမ္မတ္ထဒီပနီကျမ်း၊ ရှင်ကဝိန္ဒ (၁၁၉ဝ)<br> ၈၆။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟဂဏ္ဍိကျမ်း၊ ရှင်ဝိစာရ၊ မင်းကျောင်းဆရာတော် (၁၂၀၄-၁၃ဝ၁)<br> ၈၇။ အဘိဓမ္မာဝတ္ထု -ဦးဖိုးစိန်၊ တည်းဖြတ်သူ (၁၂၂၀)<br> ၈၈။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟ၊ အနုဝိဘာဝနီကျမ်း၊ ရှင်နာရဒ (၁၂၄၀)<br> ၈၉။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟမဓုကျမ်း၊ ရှင်နာဂိန္ဒ (၁၂၄၆)<br> ၉၀။ အဘိဓမ္မတ္ထသာရဒီပနီကျမ်း၊ ရှင်ကေတုမာလာ (၁၂၆၀-ခန့်)<br> ၉၁။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟပကာသနီကျမ်း၊ ရှင်ပဏ္ဍိစ္စ (၁၂၆၂)<br> ၉၂။ အဘိဓမ္မတ္ထမဉ္စရီ၊ ပြည်ဆရာတော်<br> ၉၃။ အဘိဓမ္မာငါးစောင်တွဲ၊ ရှင်စန္ဒိမာ၊ စကားပင်ကျောင်းဆရာတော်<br> ၉၄။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟပုစ္ဆာဝိသဇ္ဇနာကျမ်း၊ ရှင်အဂ္ဂဝံသ၊ ခေမာသီဝံဆရာတော် (၁၂၆၇)<br> ၉၅။ အဘိဓမ္မတ္ထဒီပကကျမ်း၊ ရှင်ဉာဏဝံသ၊ ဗိုလ်ကုန်းဆရာတော် (၁၂၇၃)<br> ၉၆။ အဘိဓမ္မတ္ထသရူပဒီပနီ၊ ဦးတိလောက၊ သေက္ချတောင်ဆရာတော် (၁၂၇၃)<br> ၉၇။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟဂါထာယောဇနာအကျယ်ကောက်၊ ရှင်နန္ဒမာလာ (၁၂၇၆)<br> ၉၈။ မြန်မာအဘိဓမ္မာကျမ်း၊ နိဗ္ဗိန္ဒဆရာတော်၊ ပြည်မြို့ (၁၂၈၈)<br> ၉၉။ အဘိဓမ္မတ္ထပကာသနီကျမ်း၊ ညောင်ဖြူပင်ဆရာတော်၊ အလုံ (၁၂၉၀)<br> ၁၀၀။ အဘိဓမ္မတ္ထနိယံကျမ်း၊ ရှင်ပရမ (၁၂၀၀)<br> ၁၀၁။ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟသိင်္ဂီကျမ်း၊ ရှင်ပညာဝံသ (၁၂၉၆)<br> ၁၀၂။ အဘိဓမ္မဂုဠှတ္ထဒီပနီကျမ်း၊ မေဓာဝီ ဆရာဆိုင် (၁၃၀၁)<br> ၁၀၃။ အဘိဓမ္မာနေရောင်ကျမ်း၊ ရှင်ကောဝိဒ<br> ၁၀၄။ ကိုယ်ကျင့်အဘိဓမ္မာ၊ ရှင်ဇနကာဘိဝံသ<br> ၁၀၅။ အဘိဓမ္မာလမ်းညွှန်၊ ရှင်ဥတ္တမာဘိဝံသ (၁၃၁၆)<br> ၁ဝ၆။ ကူညီရေးအဘိဓမ္မာ၊ ရှင်ဓမ္မသာမိ (၁၃၁၆)<br> ၁၀၇။ အဘိဓမ္မာဉာဏ်ရောင်ကျမ်း၊ ရှင်ကေသရမောဠိ (၁၃၁၈)<br> ၁ဝ၈။ ရှေးဦးသင်အဘိဓမ္မာ၊ ဦးအောင်သိမ်း၊ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် (၁၃၁၈)<br> ၁၀၉။ သဘောပြအဘိဓမ္မာ၊ ရှင်ပဏ္ဍိတ (၁၃၁၉)<br> ၁၁၀။ အဘိဓမ္မာသင်တန်း၊ ဦးကံသာ<br> ၁၁၁။ အဘိဓမ္မာအလွတ်ပညာ၊ ရှင်သံဝရ (၁၃၂၁)<br> ၁၁၂။ ပရမတ္ထသူရကျမ်း၊ ရှင်ဓမ္မဝိလာသ (၁၁၃၂)<br> ၁၁၃။ ပရမတ္ထမေဒနီကျမ်း၊ ရှင်တေဇောသာရ (၁၁၇၁)<br> ၁၁၄။ ပရမတ္ထမေဒနီကျမ်းသစ်၊ ရှင်လက္ခဏ<br> ၁၁၅။ ပရမတ္ထသရူပဘေဒနီကျမ်း၊ ရှင်ဝိသုဒ္ဓ၊ မဟာဝိသုဒ္ဓါရုံဆရာတော် (၁၂၄၅)<br> ၁၁၆။ ပရမတ္ထရတနာ၀ဠိ၊ မဟာဓမ္မသင်္ကြံ ချည်ပါရွာစား<br> ၁၁၇။ ပရမတ္ထသံခိပ်ကျမ်း၊ ရှင်ဉာဏ၊ လယ်တီဆရာတော်<br> ၁၁၈။ ပရမတ္ထသရူပဒီပကကျမ်း၊ ရှင်ကေတုမာလာ (၁၂၆၂)<br> ၁၁၉။ ပရမတ္ထစက္ခုကျမ်း၊ ဒီပဲရင်းဆရာတော် (၁၂၇၅)<br> ၁၂၀။ ပရမတ္ထသံခိပ်ဋီကာ၊ ရှင်ပဏ္ဍိတ၊ (လယ်တီ ဦးမောင်ကြီး၊ မဟာဝိဇ္ဇာ)<br> ၁၂၁။ ပရမတ္ထသံခိပ်အမေးအဖြေ<br> ၁၂၂။ ပရမတ္ထခန္ဓာဒိနယဒီပနီ၊ ကျောင်းတော်ရာဆရာတော်၏ တပည့်<br> ၁၂၃။ ပရမတ္ထသရူပအနုဝဏ္ဏနာကျမ်း၊ ရှင်သဒ္ဓမ္မဇောတိပါလ (၁၂၈၈)<br> ၁၂၄။ ပရမတ္ထဇောတိကျမ်း၊ ဟံသာဝတီဆရာတော် (၁၃၀၀)<br> ၁၂၅။ ပရမတ္ထသင်္ဂဟသံပေါက်အဓိပ္ပါယ်၊ ရှင်အမတဇောတိ (၁၃၂၄)<br> ၁၂၆။ ပဥှက္ကမဒီပနီကျမ်း၊ ရှင်နရိန္ဒ၊ ဆုံထားဆရာတော် (၁၁၃၀)<br> ၁၂၇။ ပဉ္စတာလီသပုစ္ဆာဝိသဇ္ဇနာကျမ်း၊ ရှင်ကေတုမာလာ<br> ၁၂၈။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒနယဒီပနီကျမ်း၊ ရှင်စန္ဒဝံသ၊ မြို့ပြင်ကြီးဆရာတော် (၁၂၄၅)<br> ၁၂၉။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒီပနီ၊ ရှင်ဉာဏ၊ လယ်တီဆရာတော်<br> ၁၃၀။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်အရသာ၊ ရှင်အရိယ၊ ညောင်လေးပင်တောရ<br> ၁၃၁။ ပဏ္ဍိတဝေဒနီယဒီပနီ၊ ဦးတိလောက၊ သေက္ချတောင်ဆရာတော် (၁၂၆၇)<br> ၁၃၂။ ဝီထိလက်ရိုးကျမ်း၊ ရှင်ဉာဏ၊ တောင်တွင်း-ဦးဖျော် (၁၀၈၆-၁၁၂၄)<br> ၁၃၃။ ဝီထိလက်ရိုးကျမ်း၊ ရှင်ဂုဏ၊ ရွှေတောင်ဆရာတော် (၁၁၉၂-၁၁၇၂)<br> ၁၃၄။ ဝီထိလက်ရိုးကျမ်း၊ ရှင်သူရိယ၊ သဲအင်းသာသနာပိုင် (၁၁၂၅-၁၂၀၁)<br> ၁၃၅။ ဝီထိလက်ဆန်း၊ လယ်တီဆရာတော်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ (ဦးဉာဏ)<br> ၁၃၆။ ဝီထိစိတ္တပကာသနီ၊ ရှင်စက္ကိန္ဒ၊ ဆရာတော်ဦးဗုဓ် (၁၁၀၃)<br> ၁၃၇။ (က)ဝီထိစိတ္တဝိကာသနီ၊ နေမျိုးဓမ္မကျော်သူ-ဦးဖား (၁၂၁၄-ခန့်)</p> <p>၁၃၇။ (ခ) ဝိသယဆက္ကစိန္တာ (ဝီထိပိုင်း အာရုံ ၆.ပါး) နေမျိုးဓမ္မကျော်သူ-ဦးဖား (၁၂၁၄-ခန့်)</p> <p>၁၃၈။ ဝီထိပုံ သိမ်ပုံ ဆန်းပုံကျမ်း၊ ရှင်ပဏ္ဍိတ၊ မိုင်းခိုင်းဆရာတော် (၁၂၃၆)<br> ၁၃၉။ ရူပဝီထိပကာသနီကျမ်း၊ ရှင်စန္ဒဝံသ၊ မြို့ပြင်ကြီးဆရာတော် (၁၂၄၅)<br> ၁၄၀။ ဝီထိမဉ္ဇရီကျမ်း၊ ရှင်ပဏ္ဍိတ၊ (လယ်တီ ဦးမောင်ကြီး၊ မဟာဝိဇ္ဇာ)<br> ၁၄၁။ ဝီထိသင်္ခေပဒီပနီကျမ်း၊ ရှင်သုဇာတ (၁၂၈၉)<br> ၁၄၂။ ဝီထိမှန်ပြကျမ်း၊ ရှင်သီရိဝိမလ (၁၂၉၈)<br> ၁၄၃။ ဝီထိနှင့်သုံးချက်စု ဘာသာဋီကာ၊ ရှင်ဇနကာဘိဝံသ (၁၃၁၄)<br> ၁၄၄။ ဂမ္ဘီရာဂမ္ဘီရမဟာနိဗ္ဗုတဒီပနီကျမ်း၊ ရှင်ဇာဂရ၊ ရွှေကျင်ဆရာတော် (၁၁၉၄-၁၂၅၅)<br> ၁၄၅။ ဂမ္ဘီရတ္ထပုစ္ဆာဝိသဇ္ဇနာကျမ်း၊ ရှင်ဝိလာသ၊ တွင်းကြီးဆရာတော် (၁၂၁၆)<br> ၁၄၆။ ဂုဠှတ္ထဝိနိစ္ဆယကျမ်း၊ ရှင်ဝိသုဒ္ဓ၊ တောင်ခွင်သာသနာပိုင် (၁၂၃၃)<br> ၁၄၇။ တေတ္တိံသမပုစ္ဆာဝိသဇ္ဇနာကျမ်း၊ ရှင်ကေတုမာလာ၊ စလင်းဆရာတော်<br> ၁၄၈။ မနောရထပူရဏီကျမ်း၊ ရှင်မုနိန္ဒ၊ ကျီးသဲလေးထပ်ဆရာတော် (၁၂၃၅)<br> ၁၄၉။ လက္ခဏာဒိပကာသနီကျမ်း၊ ရှင်သူရိယ (၁၂၈၉)<br> ၁၅၀။ သရူပတ္ထသင်္ခေပကျမ်း၊ ရှင်ကောသလ္လာဘိဝံသ (၁၂၉၄)<br> ၁၅၁။ သင်္ဂဟအမေးအဖြေ၊ ရှင်ဇောတိပါလ (၁၂၉၁)<br> ၁၅၂။ သင်္ဂြိုဟ်အကောက် စကားပြောပုံကျမ်း၊ ရှင်ပညာ (၁၂၅၆)<br> ၁၅၃။ အခြေပြုသင်္ဂြိုဟ်၊ ရှင်ဇနကာဘိဝံသ (၁၂၉၅)<br> ၁၅၄။ သင်္ဂြိုဟ်ဘာသာဋီကာ ၎င်း (၁၂၉၈)<br> ၁၅၅။ သင်္ဂြိုဟ် (အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်) ဦးရွှေဇံအောင်<br> ၁၅၆။ သင်္ဂြိုဟ်အရသာ၊ ရှင်အရိယ၊ ညောင်လေးပင်တောရ (၁၃၀၀)<br> ၁၅၇။ သင်္ဂဟဂုဠှတ္ထဝိသဇ္ဇနာကျမ်း၊ ရှင်ပုည (၁၃၀၀)<br> ၁၅၈။ သင်္ဂဟနှင့်သဒ္ဒါပုစ္ဆာအဖြေပေါင်းချုပ်၊ ရှင်ကေသရမောဠိ<br> ၁၅၉။ သင်္ဂြိုဟ်ဋီကာကျော် အမေးအဖြေ၊ သီရိကဉ္စန (၁၃၀၂)<br> ၁၆၀။ သင်္ဂြိုဟ်သင်တန်း၊ ရှင်ဝေပုလ္လ<br> ၁၆၁။ မူလတန်းသင်္ဂြိုဟ်၊ ဦးကံသာ (၁၃၁၆)<br> ၁၆၂။ ပခုက္ကူ သင်္ဂြိုဟ်၊ ရှင်ရာဇိန္ဒ ( ၁၃၁၇)<br> ၁၆၃။ သင်္ဂြိုဟ်ကိုးပိုင်းသရုပ်ခွဲဇယား၊ ရှင်နာရဒ၊ မူလပဋ္ဌာန်း ဆရာတော်<br> ၁၆၄။ သင်္ဂြိုဟ်အဓိပ္ပါယ်၊ ဒေါ်ခင်မြင့် (၁၃၁၅)</p> <p>၁၆၅။ (က) သင်္ဂြိုဟ်သရုပ်အခြေပြုကျမ်း၊ ဦးကျော်၊ ဆူးလေဘုရား၊ အဘိဓမ္မာပြန့်ပွါးရေး အသင်း ဥက္ကဋ္ဌ၊ (ပြာသိုလ-၁၃၂၆-၁၉၆၄)</p> <p>၁၆၅။ (ခ) သင်္ဂြိုဟ်အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်၊ ဦးရွှေဇံအောင်<br> ၁၆၆။ ဋီကာကျော်ဂဏ္ဌိ၊ ရှင်အာဒိစ္စဝံသ-ပဌမ ငါးခုန်ဆရာတော် (၁၁၆၉)<br> ၁၆၇။ ဋီကာကျော်ဂဏ္ဌိ၊ ရှင်ဝိစာရိန္ဒ၊ မင်းခင်းဆရာတော် (၁၂၈၀)<br> ၁၆၈။ ဋီကာကျော်ဂဏ္ဌိ၊ ရှင်နာယက (၁၃၁၂)<br> ၁၆၉။ မစိုးရိမ်ဋီကာကျော်အဖြေ၊ ရှင်သုဇာတ (၁၃၁၅)<br> ၁၇၀။ ဋီကာကျော် အနုဝိဘာဝနီ (ဂုဠှတ္ထဝိသဇ္ဇနာ)၊ တက္ကသိုလ်ဆရာတော်၊ လက်ပံတန်း (၁၃၁၈)<br> ၁၇၁။ အဖေဂ္ဂုသာရဒီပနီအမေးအဖြေ၊ ရှင်နရိန္ဒ၊ ဆုံထားဆရာတော်<br> ၁၇၂။ ဖလဋ္ဌဘေဒဒီပနီ၊ မြို့ပြင်ကြီးဆရာတော် အသျှင်စန္ဒဝံသ<br> ၁၇၃။ ဒိဋ္ဌိဘေဒပကာသနီ၊ မြို့ပြင်ကြီးဆရာတော် အသျှင်စန္ဒဝံသ<br> ၁၇၄။ ကုက္ကုစ္စဝိနိစ္ဆယ၊ မြို့ပြင်ကြီးဆရာတော် အသျှင်စန္ဒဝံသ</p> <p>ဤသို့လျှင် မြန်မာပြည်ပြု အဘိဓမ္မာကျမ်းတို့မှာ ပါဠိဘာသာဖြင့် ၄၃-ကျမ်း၊ နိသျနှင့် မြန်မာပြန် ၁၁၂-ကျမ်း၊ အထွေထွေ ၁၇၈- ကျမ်းအားဖြင့် စုစုပေါင်း ၃၃၃-ကျမ်းမျှ ရှိပေသည်။ ထို့ပြင် ပါဠိတော် ၇-ကျမ်းနှင့် သီဟိုဠ်ကျွန်းမှ ပြုစုသည့် အဘိဓမ္မာ အဋ္ဌကထာဋီကာ ၂၆-ကျမ်း တို့ကိုလည်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် ယနေ့အထိ သင်ယူပို့ချခြင်း ကြည့်ရှုလေ့လာခြင်းအားဖြင့် အသုံးပြု လျက်ရှိပေသတည်း။</p> <h3>ဓမ္မသင်္ဂဏီမြန်မာပြန် ပဋိဝိသောဓကဆရာတော်များ</h3> <p>၁။ ဦးဝိသုဒ္ဓါဘိဝံသ (အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ)၊ ပဋ္ဌာန်းဆရာတော်၊ ပါဠိနယူပဒေသကျောင်း၊ မစိုးရိမ် ကျောင်းတိုက်၊ မန္တလေးမြို့။</p> <p>၂။ ဦးဉာဏဝံသ၊ စာချနာယကဆရာတော်၊ ဝိနယနယူပဒေသကျောင်း၊ မစိုးရိမ်တိုက်၊ မန္တလေး။<br> ၃။ ဦးပညာသာမိ၊ သာသနဓဇ သီရိပဝရဓမ္မာစရိယ၊ မစိုးရိမ်တိုက် မန္တလေး။</p> <h3>ဩသာနဆရာတော်များ</h3> <p>၁။ ဦးဝိသုဒ္ဓါဘိဝံသ ( အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ )၊ ပဋ္ဌာန်းဆရာတော်၊ ပါဠိနယူပဒေသကျောင်း၊ မစိုးရိမ်ကျောင်းတိုက်၊ မန္တလေး။</p> <p>၂။ ဦးနန္ဒိယ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ ဟင်္သာတ။<br> ၃။ ဦးတိလောကသာရ၊ ရွှေစာရံကျောင်းတိုက်၊ ပေါင်းတလည်မြို့။</p> 9l3des9tg1hdawkhrjefu1za1adviz9 အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း 0 6154 21743 2026-03-27T16:21:09Z Tejinda 173 "{{header | title = အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း | author = တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည် | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contr..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 21743 wikitext text/x-wiki {{header | title = အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း | author = တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည် | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b></b> | previous = [[ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် မြန်မာပြန်၏ ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်]] | previous2 = | next = [[အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း-ဒု]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <p>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်(မြန်မာ)ကျမ်းစာ<br> <hr> တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည်<br> စုစည်းတင်ပြသော-မြတ်ဗုဒ္ဓ၏</p> <h3>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ</h3> <h3>ပဌမပိုင်း</h3> <p>သာသနာတော်ဆိုင်ရာ အရသာကို ချမ်းသာရွှင်ပြီး စားသုံးနိုင်ကြရပါမည်<br> သာသနာ- ၂၅၂၉<br> ကောဇာ- ၁၃၄၇<br> ခရစ်- ၁၉၇၅။<br> <hr> ပထမအကြိမ်<br> ၁၉၈၅-ခု၊ အောက်တိုဘာလ အုပ်ရေ - ၂၀၀၀<br> စာမူခွင့်ပြုချက်အမှတ် [ ၅၃၃ ]<br> မျက်နှာဖုံးခွင့်ပြုချက်အမှတ် [ ]<br> ပန်းချီ - ကျော်သူလှိုင်<br> ဘလောက် - ရောင်နီဦး<br> အဖုံးရိုက် - ကမ္ဘာ<br> စာအုပ်ချုပ် - ကမ္ဘာအေး၊ သာသနာရေး ဦးစီးဌာနပုံနှိပ်တိုက် သန်းသန်းယဉ်<br> ရောင်းဈေး ၃၅၇။<br> ထုတ်ဝေသူ - ဦးသာတင့် (၁၈၁၂) မာဃစာပေထုတ်ဝေရေး တိုက် ၁၀၊ အခန်းအမှတ် ၂၁၊ ဖ-ဆ-ပ-လ ကွက်သစ်၊ မင်္ဂလာတောင်ညွှန့်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်။<br> ပုံနှိပ်သူ - ဒေါ်တင်လှ (၀၂၀၃၀) နေလင်းပုံနှိပ်တိုက် အမှတ် ၁၁၊ ၁၂၅-လမ်း၊ မင်္ဂလာတောင်ညွန့်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်။</p> <hr><h3>မာတိကာ</h3> <p>အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ် | က<br> အင်္ဂုတ္တရဂုဏ်ရှည် | က<br> ခြင်္သေ့ဆီ ဟောတော်မူသောတရား၊ ကိလေသာမဖြစ်ရေး အလုပ်ပေး | ခ<br> ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ် နယ်ကျယ်၊ သာသနာမှာ သက်သာရာများ | ဂ<br> သာသနာ၏ မူရင်းပရိယတ်၊ စိတ်ဓာတ်နှင့်တည် မြတ်ပါရမီ | ဃ<br> ပိပ္ပလိနှင့်မယ်ဘဒ္ဒါ၊ မင်္ဂလာဦးထွက်ပြေးသူ လုလင် | င<br> ဒါနဆိုင်ရာ အလုပ်သမားက သူဌေးကြီးဖြစ် | စ<br> ဆံပင်ဖြတ်ရောင်းလှူ ဧကသာပုဏ္ဏား | ဆ<br> သီလဆိုင်ရာ ဥပုသ်နေ့ဝက်ကျိုး | ဇ<br> ဗဟုသုတများ လေယာဉ်ပျံလုပ် ပြည်အုပ်ချုပ် | ဈ<br> တံငါနှင့် နတ်ပြည်၊ တရားရှင်က ပြိတ္တာ | ည<br> ဘာဝနာဆိုင်ရာ မာနမကောင်း ဗာဟိယရဟန္တာ | ဋ<br> ကြည်ညိုစရာ သာသနာ အရှင်ဒဗ္ဗ ဒုဋ္ဌဂါမဏိ | ဌ<br> ဧကကနိပါတ် ၁- ရူပါဒိဝဂ် | ၁<br> မိန်းမအဆင်းကြောင့် ယောက်ျားဒုက္ခ | ၁<br> အင်္ဂုတ္တရသုတ်ပေါင်း သင်္ချာနှင့် ရှင်အာနန္ဒာဖြောင့်စင်းပုံ | ၂<br> သာဝတ္ထိ အနာထပိဏ် ဇေတဝန်အဓိပ္ပာယ် | ၃<br> တောသား ဘုရားဖြစ်ပုံနှင့် တရားနာခံအကျိုး | ၃<br> မိဖုရားမြင်၍ သွေးပျက်သော တောထွက် ဦးစိတ္တ | ၄<br> ၂-လောင်းပြိုင်နှင့် ဆင်မအသံ ရွှေပုစွန်ခံရ | ၅<br> ဥဒေတယံ စေ့ပုံနှင့် အနံ့ဆိုးကောင်း မိန်းမများ | ၆<br> မိန်းမများလည်း ယောက်ျားကြောင့် ဒုက္ခရောက် | ၇<br> ခံတွင်းကြာညို သာဓုဆို၍ | ၉<br> ၂-နိဝရဏပ္ပဟာနဝဂ် ဖြစ်ကြောင်း ကင်းကြောင်းများ | ၁၀<br> ကိလေသာမဖြစ်ရေး အလုပ်ပေး | ၁၁<br> ဝတ်နိဗဒ်ကျေး၍ ကိလေသာသေသည် | ၁၁<br> မုဆိုးပြီက္ကာနှင့် ငရဲမီးစွမ်းအား | ၁၂<br> ဆွမ်းလေးစား၍ ရဟန္တာဖြစ်သော အရှင်မလိယ | ၁၃<br> ဆွမ်းခံယင်း မ မြင်၍ ကိလေသာဖြစ် | ၁၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ရဟန္တာ ၆-သောင်း၏ဆရာ မဟာသီဝထေရ် နှစ် ၃၀-ကြာ | ၁၂<br> လှပနုနယ် မိန်းမငယ်မြင် ရာဂဝင် | ၁၂<br> ရဟန်းတော် ၆၀-သုသာန်ရောက်မှ အမြင်မှန်ရ | ၁၃<br> ဆရာ့ကျောင်းဆောက်ပြီး ရဟန္တာဖြစ် | ၁၃<br> အရှင်မဟာကဿပနှင့် ပဟာန် ၅-မျိုး | ၁၄<br> နီဝရဏပယ်ကြောင်းများ | ၁၄<br> ၃-အကနိယဝဂ် ဝဠပါဒစသော ၄-မျိုး | ၁၅<br> ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ့် နိဗ္ဗာန်ထိသည်(ဘူးဥပမာ) | ၁၆<br> စိတ်လျင်ပုံနှင့် ကမ္ဘာတခုကြာချိန် | ၁၇<br> ပုထုဇဉ်မည်ပုံနှင့် အပြား | ၁၉<br> အရိယာလည်းဖြစ် သာဝကလည်းဟုတ် ၄-ချက် | ၂၀<br> ဗုဒ္ဓကိစ္စ ၅-ပါးနှင့် ဘုရားဆွမ်းခံကြွစဉ် | ၂၀<br> ၆၀-သွေးအန် ၆၀-လူထွက် ၆၀-ရဟန္တာဖြစ်သောသုတ် | ၂၁<br> သာသနာမှာ သက်သာရာပျိုးစုံ | ၂၂<br> ဩဝါဒ အနုသာသနိနှင့် ထေယျပရိဘောဂစသည် | ၂၃<br> မေတ္တာပွား၍ ဆွမ်းစားကောင်း | ၂၃<br> အနိစ္စတာ အဓိပ္ပာယ်နှင့် အပ္ပိစ္စတာစသည် ၄-မျိုး | ၂၄<br> ပစ္စယ အပ္ပိစသည် ၄-မျိုးနှင့် သန္တောသ ၁၂-ပါး | ၂၅<br> ၄-ကလျာဏမိတ္တာဒိဝဂ် ဆွေမျိုးရက်ပွားစေသည် | ၂၆<br> အဓမ္မ အဝိနယစသည်အများ | ၂၇<br> သာသနာကွယ်ခြင်း ၅ မျိုးနှင့် နှစ် ၅၀၀၀-ကန့် | ၂၉<br> ပရိယတ်ကွယ်ပုံနှင့် ပရိနိဗ္ဗာန် ၃-ပါး | ၃၀<br> ပူဇော်ငိုပွဲ နတ်တို့ပွဲ သိကြားဖောင်ပေါ် | ၃၁<br> ရဟန်း ၆၀-ကျိပ် မလိုက် ပံ့သကူဆောင်နှင့် ဓမ္မကံများ | ၃၃<br> အင်းပွားပုံ ဘုရားပွင့်ကျိုးနှင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာ | ၃၃<br> သမုတိ ပရမတ္ထကထာ ၂-ပါး ဟောသင့်ပုံများ | ၃၅<br> တရားကြောင့် ကျွတ်တမ်းဝင်သူများ အပြည့်အစုံ | ၃၆<br> ပုစ္ဆာ ၅-မျိုးနှင့် တထာဂတ ၄-မျိုး | ၃၇<br> ဘုရားတဆူပွင့်မလွယ် | ၃၈<br> ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါး အဓိပ္ပာယ် တရားကိုယ် | ၄၀<br> ရှင်သာရိပုတ္တရာတရား ဘုရားတရားမည်ပုံ ဥပမာ | ၄၂<br> ၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၁-ပထမဝဂ် အရှင်ကောဏ္ဍညထေရ် | ၄၃<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ဧတဒဂ်ရကြောင်း ၄-ပါးနှင့် အဂ္ဂသာဝကများဆိုင်ရာ | ၄၄<br> တာဝတိံသာမှ ဗုဒ္ဓကြွပုံ အခမ်းအနား | ၄၄<br> နတ္ထိကိဉ္စိ အရှုပ်တော်ပုံ | ၄၅<br> ငရဲပြည် အရှင်မောဂ္ဂလာန်ကြွပုံ | ၄၆<br> မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အုပ်ချုပ်မှု လုံ့လတော် | ၄၇<br> ၁-ရတ္တညူ ဧတဒဂ်ရ အရှင်ကောဏ္ဍည | ၄၇<br> ပဒုမုတ္တရဘုရား မည်ပုံနှင့် ဗန္ဓုမမင်းကြီး စေတနာ | ၄၇<br> မုန့်ဆန်းလှူသော်လည်း စပါးထွက် မရော့ | ၄၈<br> လက္ခဏာဗေဒဇ် ဘုရားကို အမှန်မြင် | ၄၉<br> ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦး ဟူသည်နှင့် ဓမ္မစကြာသုတ်တန်ခိုး | ၄၉<br> ထောင်သောင်းမျှ သာသနာတော် ပြန့်ပွားလာပုံ | ၅၀<br> ဆင်များသခင် ကောဏ္ဍညအရှင် | ၅၁<br> ၂-ပညာအရှင် သာရိပုတ္တရာ၊ ၃-တန်ခိုးအရှင် မောဂ္ဂလာန် | ၅၁<br> သရဒလုလင် ရသေ့ အခြံအရံ ၇-သောင်းလေးထောင် | ၅၁<br> သီရိဝဍ္ဎနသူကြွယ်ထံ သရဒရသေ့ကြွ | ၅၂<br> ဒုတိယဆုကောင်းခိုင်း ဥပတိဿ ကောလိတတို့ ပွဲကြည့်ယင်း တရားကျ | ၅၃<br> အရှင်အဿဇိတရားကြောင့် ဥပတိဿသောတာပန် | ၅၄<br> အိုပြီ၊ တပည့်မလုပ်လိုဟု သဉ္စယဆရာကြီးပြော | ၅၅<br> အရှင် ၂-ပါးကို ကြိုတင်ဗျာဒိတ်မိန့်သည် | ၅၅<br> ၄-ဓုတဝါဒ ဧတဒဂ် အရှင်မဟာကဿပ | ၅၅<br> ဓုတ ဓုတဝါဒစသည် ၄-မျိုး ပုဂ္ဂိုလ်ပါပြ | ၅၅<br> မဟာကဿပ အမည်ရပုံ ကဿပ ၅ မျိုး | ၅၆<br> ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ဧကသာဋကပုဏ္ဏား ဝတ္ထု | ၅၇<br> ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား သင်္ကန်းအနားပတ်လှူ | ၅၈<br> ဆွမ်းသွန်ညွှန်လောင်း မစင်နံ့ကြောင့် လင်က မပေါင်း | ၅၉<br> မဟာကဿပအလောင်း နန္ဒမင်း အဝတ်ပဒေသာ ၃၂-ပင်ပေါက် | ၆၀<br> မင်းမိဖုရား တောထွက် ဗြဟ္မာပြည်၊ ပိပ္ပလိနှင့် မယ်ဘဒ္ဒါ | ၆၁<br> အမေ့ချွေးမ ရွှေရုပ်လိုလှပါ့မလား | ၆၁<br> အောင်သွယ်ကြောင့်ညား ပန်းကုံးထားအိပ် | ၆၂<br> တီကောင် နှမ်းပိုး၊ ကျီးများယိုး ပိုင်စိုးသူအပြစ် | ၆၂<br> အရှင် ၂-ပါး ရဟန်းပြုခဲ့ခွာ တုန်လှုပ်သော မြေပထဗျာ | ၆၃<br> ဘုရားနှင့် မဟာကဿပ သင်္ကန်းချင်းလဲလှယ် | ၆၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၅-ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ် အရှင်အနုရုဒ္ဓါ | ၆၅<br> ဆီမီး ၁၀၀၀ မီးသစ်ပင် ၁၀၀၀ အလင်းရောင် လှူ | ၆၅<br> အန္နဘာရသူဆင်းရဲအလှူ နတ် သာဓုခေါ် | ၆၅<br> ပတ္တံဒါနသဘော ဆီမီးကူး ဥပမာ | ၆၆<br> ရွှေငွေရတနာ ဘွဲ့ဂုဏ်ပါ ရတဒါနဖြစ်ပါသည် | ၆၇<br> မရှိမုန့်တောင်းသော အနုရုဒ္ဓါမင်းသား | ၆၇<br> မင်းသား ဘုရားအား မင်းသား ရဟန်း ၁၀၀၀ ခြံရံ | ၆၈<br> ၆-အမျိုးမြတ်ဆိုင်ရာ ဧတဒဂ် အရှင်ဘဒ္ဒိယ | ၆၉<br> ၇-အသံသာယာမှုဧတဒဂ် လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယ (အရပ်ပုသည်) | ၆၉<br> ၈-ရဲနှင့်စာဆိုမှု ဧတဒဂ် ပိဏ္ဍောလ ဘာရဒ္ဒာဇ | ၇၀<br> ပိဏ္ဍောလအဓိပ္ပာယ်၊ စန္ဒကူးသပိတ် တန်ခိုးဖြင့်ယူ | ၇၀<br> ဘုရားပူဇော်သောခြင်္သေ့ ဘုရားပြန်ကြွ ကွယ်လွန်ရ | ၇၁<br> ၉-တရားဟောမှု ဧတဒဂ် မန္တာဏီပုတ္တ အရှင်ပုဏ္ဏ | ၇၂<br> ဗေဒင်လက္ခဏာကြောင့် ဘုရားဟု သိသည် | ၇၂<br> အရှင်ပုဏ္ဏ(အညာသိကောဏ္ဍည၏တူ)၏ တွေးခေါ်မြော်မြင်မှု | ၇၃<br> ၁၀-အကျဉ်းကိုအကျယ် ဝေဖန်မှုဧတဒဂ် အရှင်မဟာကစ္စာန | ၇၄<br> ကဿပဘုရားစေတီ၌ တသိန်းတန်ရွှေအုတ်လှူ၍ အလှဆုတောင်း | ၇၄<br> ရှင်ကစ္စည်းတို့အား ဆံဖြတ် ၈-ကျပ်နှင့်ရောင်း | ၇၅<br> ဆွမ်းကပ်သူမိဖုရားဖြစ် | ၇၆<br> ၂-ဒုတိယဝဂ် စူဠပန္ထက ဖန်ဆင်းမှု၊ ဈာန်နိုင်နင်းမှု ၂-တန် | ၇၆<br> ၃-အရူပဈာန် နိုင်နင်းမှုဧတဒဂ် မဟာပန္ထက | ၇၆<br> စူဠပန္ထက၏ အောင်မြင်ထူးခြား ဖန်ဆင်းမှုများ | ၇၇<br> ညီနောင် ၂ ပါး၏ ဘဝဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် | ၇၉<br> တဂါထာ ၄ လတိုင် အဝတ်ပိုင်းဖြင့် ရဟန္တာ | ၈၀<br> ကြွက်သေတခု အရင်းပြု စူဠသေဋ္ဌိဇာတ်တော် | ၈၁<br> ကိလေသာကင်းအောင်နေမှု ဧတဒဂ် အရှင်သုဘူတိ | ၈၂<br> ၅-အလှူခံမြတ်ဖြစ်မှု ဧတဒဂ် အရှင်သုဘူတိ | ၈၃<br> အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်သုဘူတိ ထူးခြားပုံ (နိရောဓနှင့် မေတ္တာ) | ၈၃<br> ၆-တောကျောင်းနေမှု ဧတဒဂ် ရှားတောနေ အရှင်ရေဝတ | ၈၄<br> ရေဝတ ရဟန်း မပြုရအောင် ငယ်ငယ်က အိမ်ထောင်ချ | ၈၄<br> မင်္ဂလာဆောင်သောနေ့ ရေဝတထွက်ပြေးသည် | ၈၅<br> တရားမရက နောင်တော်နှင့် ဗုဒ္ဓထံမကြွ | ၈၅<br> ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် သံဃာနှင့် ရှင်ရေဝတထံကြွ | ၈၆<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> သံဃာများချမ်းသာ သီဝလိ၏ ဘုန်းတေဇာ | ၈၆<br> စိတ်ဓာတ်လွှင့်ပါး အမြင်ဆိုးသူများ အမြင်မှန်ရကြ | ၈၇<br> ၇-ဈာန်၌ မွေ့လျော်မှု ဧတဒဂ် အရှင်ရေဝတ | ၈၈<br> ထန်းလျက် ပဲနောက် မအပ်ဟုထင်သော ကင်္ခါရေဝတ | ၈၈<br> ၈-ဝီရိယထက်သန်မှု ဧတဒဂ်၊ ကောဠိဝိသအနွယ် အရှင်သောဏ | ၈၉<br> ကျောင်းဆောက်ရန် ထင်းချောင်းဆယ်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ | ၉၀<br> သိန်းတန်ကမ္ဗလာ ခြုံထည်လှူ၍ လက်ခြေဖဝါးနီ | ၉၁<br> သားစားဖို့ မိဘများ ရေ ၃-မျိုးလောင်း၍ စပါးစိုက်သိုလှောင်ပုံ | ၉၁<br> ထမင်းတနပ်တန်ဖိုးနှင့် စိတ်ဆိုးပုံ သနားစရာ | ၉၂<br> ချမ်းသာကို ဒုက္ခနှင့် ဝယ်ရမည်၊ သို့သော် စောင်းကြိုးဥပမာ | ၉၃<br> ၉-စကားချိုသာမှုဧတဒဂ်၊ ကုဋိကဏ္ဏမည်သော အရှင်သောဏ | ၉၄<br> နားတောင်းဖိုး တကုဋေနှင့် နတ်ဘီလူးဗိုလ်ချုပ်ကြီး ၂၈-ဦး | ၉၄<br> ကောင်းကင်က စကားကြားသော ကာဠီဥပါသိကာမ | ၉၆<br> အသားစား သွေးသောက် ပြိတ္တာများကြောင့် သောဏ သံဝေဂရ | ၉၇<br> ရဟန်းခံဖို့ ၁၀-ပါးသံဃာ ၃-နှစ်ကြာ စုရ | ၉၇<br> ဘုရားထံမှ အခွင့်ထူးရသော အရှင်သောဏ | ၉၇<br> အမြဲရေချိုးနိုင်ခြင်းစသော အခွင့်ထူးများ (ရှင်ကစ္စည်းကျေးဇူး) | ၉၈<br> ဘုရားအားပင် ဘုရားဟောပြရသော အရှင်သောဏ | ၉၈<br> ၁၀-လာဘ်များမှု ဧတဒဂ် အရှင်သီဝလိ | ၉၉<br> ဗန္ဓုမ မင်းကြီးနှင့် ပြည်သူများ ဒါနပြိုင်ပွဲ | ၉၉<br> တောသားလူလယ်၏ ဉာဏ် ဟန်ကိုကြည့်၍ကြံ | ၁၀၀<br> ကုသိုလ်ကား အရှင်းနည်းသော်လည်း အမြတ်ကြီးသည် | ၁၀၀<br> သီဝလိသန္ဓေတည်လာချိန် အံ့ဩဖွယ် | ၁၀၁<br> ကိုယ်ဝန်ဆောင် သုပ္ပဝါသာ ဒုက္ခကြုံ၍ ရတနာ ၃-စုံ တမ်းတ | ၁၀၁<br> သူတော်ကောင်းမှန်က ဒါနအားပြုသည် | ၁၀၂<br> သီဝလိသူငယ် ဖွားမြင်ပြီးစ အလုပ်လုပ်ပြပုံ | ၁၀၂<br> ဖွားမြင်ပသာသာ သီဝလိ ရဟန္တာဖြစ်လာသည် | ၁၀၃<br> ဒုက္ခရောက်ကြောင်း သားအမိ ၂-ဦး၏ ရှေးကံဟောင်း | ၁၀၃<br> ဟောဟောင် သမုဒ္ဒရာ သွားလေရာမှ ပဒုမုတ္တရဘုရားကိုလှူဒါန်းကြ | ၁၀၃<br> ၁၁-သဒ္ဓါတရားအားကြီးမှု ဧတဒဂ် အရှင်ဝက္ကလိ | ၁၀၄<br> တရားကိုမြင်မှ ဘုရားကိုမြင်၊ ဝက္ကလိကို နှင် | ၁၀၄<br> ရိုက်ပြီးနို့တိုက်ခံရသည့် သားပမာ ဝက္ကလိဝမ်းသာ | ၁၀၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၃-တတိယဝဂ် ၁-အကျင့်သိက္ခာလိုလားမှု ဧတဒဂ် အရှင်ရာဟုလာ | ၁၀၄<br> ၂-သဒ္ဓါတရားဖြင့် ရဟန်းပြုမှုဧတဒဂ် အရှင်ရဋ္ဌပါလ | ၁၀၄<br> အကျင့်သိက္ခာလိုလားပုံနှင့် သဒ္ဓါတရားရှိပုံများ | ၁၀၄<br> ဥစ္စာစုထား ဘိုးဘေးများ ယူသွားမနိုင် ကျန်ရစ်သည် | ၁၀၅<br> ရာဟုလာအလောင်းက နဂါး၊ ရဋ္ဌပါလလောင်း သိကြားစည်းစိမ် | ၁၀၆<br> နဂါးပြည်သို့ သံဃာတသိန်းနှင့် ဘုရားရှင်ကြွ | ၁၀၈<br> မင်းသား ၃-ပါး၏ ကိုယ်ရေးအရာရှိများ အကြံဉာဏ် | ၁၀၈<br> လူများ ၁၀-ပါးသီလစောင့်သော ထုံးသာဓက | ၁၀၉<br> ဦးဆောင်ညွှန်မှူး ၃-ဦး၏ အလုပ်တာဝန်များ | ၁၀၉<br> ရာဟုလာအလောင်း ကျောင်းတိုက် ၅၀၀-ကျောင်းဒကာ | ၁၀၉<br> ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ပါးမှ ပစ္ဆိမဘဝနာမည် | ၁၁၀<br> အနုဇာတသားတော်ရာဟုလာ ကြည်ညိုစရာ | ၁၁၀<br> ရာဟုလာရဟန္တာဖြစ်ချိန်နှင့် အပြိုင်တရားရသူများ | ၁၁၀<br> ရဋ္ဌပါလ၏ဖခင် သံဃာမြင်သမျှ ဆဲရေး | ၁၁၁<br> ၃-စာရေးတံမဲ ပဌမရမှု ဧတဒဂ် အရှင်ကုဏ္ဍဓာန | ၁၁၁<br> မဟာသုဘဒ္ဒါ၊ စူဠသုဘဒ္ဒါတို့ ဘုရားကို ပန်းလွှတ်ပင့်ကြ | ၁၁၂<br> ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ၆-နှစ်တကြိမ် ဥပုသ်ပြုရသည် | ၁၁၂<br> ဘုမ္မစိုးနတ်၏ စူးစမ်းဟန် အရှင်မြတ်ခံရ | ၁၁၃<br> လှူမိုက်နောင်မှ နောင်တရ အကုသိုလ်ကခွာမရ | ၁၁၄<br> ၁၀-မိနစ်အပြစ် နှစ်အသင်္ချေ ခံရပေ | ၁၁၅<br> သာသနာသန့်ရှင်းရေး စုံစမ်းရေးလွှတ် (ကောသလမင်း) | ၁၁၅<br> ကောသလမင်းလှူဒါန်း၍ အရှင်မြတ်ချမ်းသာ ရဟန္တာ | ၁၁၆<br> ၄-ဆန်းကြယ်သောဉာဏ် ပဋိဘာန်ရှိမှု ဧတဒဂ် အရှင်ဝင်္ဂီသ | ၁၁၆<br> ဆဝသီသမန္တန်အဓိပ္ပာယ်နှင့် မျောက်ပြဆန်တောင်း သိကောင်းစရာ | ၁၁၇<br> ၃-နှစ်အထက် သေသူခေါင်းခွံ ခေါက် ရောက်ရာဘဝသိ | ၁၁၈<br> ဗုဒ္ဓမန္တန်ရလို၍ ဝင်္ဂီသပုဏ္ဏား ရဟန်းပြု | ၁၂၀<br> ၅-ပတ်ဝန်းကျင် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိမှု ဧတဒဂ် ဝင်္ကန္တပုတ္တ အရှင်ဥပသေန | ၁၂၀<br> အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ညီ ဥပသေနအရှင်၏ စိတ်ကူးယဉ် | ၁၂၁<br> ဆရာကောင်း၍ တပည့်ကောင်း၊ တပည့်အတွက် ဆရာဂုဏ်တက် | ၁၂၁<br> ဖုဋ္ဌဝိ ထိရုံနှင့် အဆိပ်တက်သေ | ၁၂၂<br> ၆-နေရာထိုင်ခင်း စီမံတတ်မှု ဧတဒဂ် မလ္လာမင်းသား အရှင်ဒဗ္ဗ | ၁၂၂<br> ကဿပဘုရားသာသနာ ရဟန်းတော် ၇-ပါး | ၁၂၂<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> မြောက်ကျွန်း ဆွမ်းလှူမည်ဆို၍လည်း လက်မခံ | ၁၂၃<br> လှေကားဖြုတ်ချသူများ အဆုံးဘဝ ၇-နှစ်သားရဟန္တာ | ၁၂၃<br> အရှင်ဒဗ္ဗ၏ ဝီရိယစွမ်းရည် | ၁၂၄<br> သူတော်ကောင်းလည်း မကောင်းဆုံတွေ့၊ ကံဓလေ့မှာ မလယ်သာ | ၁၂၅<br> ပရိနိဗ္ဗာန်စံယူမည့်နေ့ မမေ့နိုင်ဖွယ် | ၁၂၅<br> ၇-နတ်များချစ်ခင်မှု ဧတဒဂ် အရှင်ပိလိန္ဒဝစ္ဆ | ၁၂၆<br> ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ စကြာမင်း၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် စူဠဂန္ဓာရီဝိဇ္ဇာဓိုရ် | ၁၂၆<br> အပြောကြမ်းသော ရဟန္တာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ | ၁၂၇<br> ပိတ်ချင်းသီးက ကြွက်ချေး | ၁၂၈<br> ၈-မဂ်ဖိုလ်အသိဉာဏ် မြန်မြန်ရမှုဧတဒဂ် ဗာဟိယဒါရုစိရိယ | ၁၂၉<br> ရဟန်းသီလဖြင့် အသင်္ချေယျတကပ်နတ်ဖြစ် (၇-ပါးအဖွဲ့) | ၁၂၉<br> ဝမ်းရေးအတွက် ညာလက်စ ဆက်ညာ | ၁၂၉<br> ဗြဟ္မာမင်းမကယ်လျှင် သံသရာက လွတ်ဖွယ်မမြင် | ၁၃၀<br> အသက်သေမည်မသိ၍ မြန်မြန် တရားနာပါရစေ | ၁၃၁<br> ဗာဟိယအား ဟောသော ဘုရားရှင်၏ တရားကျဉ်း | ၁၃၁<br> ဆိုးသွမ်းလူငယ် သူဌေးသား ၄-ဦးပြစ်မှု | ၁၃၂<br> ၉-ဆန်းကြယ်စွာ တရားဟောပြောမှုဧတဒဂ် အရှင်ကုမာရကဿပ | ၁၃၃<br> ကိုယ်ဝန်တည်ကြောင်း အချို့ မိခင်လောင်း မသိ | ၁၃၃<br> ဒေဝဒတ်နောက်လိုက်ကား ပစ္စုပ္ပန် သံသရာ မသက်သာ | ၁၃၄<br> ဘုရားပေးသောမုန် ကဿပစားရသည် | ၁၃၄<br> ဗြဟ္မာကြီးသင်ပြသော ပြဿနာ ၁၅-ချက် ဘုရားအဖြေ | ၁၃၅<br> ၁၀-ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးရောက်မှုဧတဒဂ် အရှင်မဟာကောဋ္ဌိတ | ၁၃၇<br> ၄-စတုတ္တဝဂ် အကြားအမြင်များမှု သတိရှိမှု | ၁၃၇<br> ပညာရှိမှု လုံ့လရှိမှု လုပ်ကျွေးမှုဧတဒဂ် ၅-တန်ရ ရှင်အာနန္ဒာ | ၁၃၇<br> သတိ ပညာ ဝီရိယထူးပုံနှင့် ညီရင်းတော်စပ်ဖူးပုံ | ၁၃၈<br> အလုပ်အကျွေး ပုဂ္ဂိုလ်၏ အထူးအခွင့်အရေး | ၁၃၉<br> အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း ကျောင်းဒကာမင်းသား | ၁၃၉<br> ၁၀-ပါးသီလယူ၍ ထူးခြားစွာ လှူဒါန်းပုံ | ၁၄၀<br> အရှင်အာနန္ဒာအား သောတာပန်ဖြစ်စေသော အရှင်ပုဏ္ဏတရား | ၁၄၁<br> အချိုးမကျသူများ၊ ရာထူး မထူးပင် | ၁၄၂<br> အရှင်အာနန္ဒာ ပယ်ဆု ၄-တန်၊ ခံဆု ၄-ပါး | ၁၄၃<br> အကျိုးများပါ ပြုစုပုံပါ | ၁၄၄<br> ဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံချိန်နှင့် သင်္ဂြိုဟ်ပုံ အခြင်းအရာ | ၁၄၅<br> ရှင်မဟာကဿပ အပေါ်တင်နေသော ဘုရားရှင် ကြွေးမြီ | ၁၄၅<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> သံဂီတိကာရက ရှေးပုံနှင့် နောက်တိုး ကမ္မဝါစာ | ၁၄၅<br> ငိုချင်ဖွယ်ရာ အရှင်အာနန္ဒာ၏ အမူအရာ | ၁၄၆<br> စကားများနေ၍ အကျိုးမများဟု နတ်သားလျှောက် | ၁၄၇<br> အဇာတသတ်၏ ပထမ သံဂါယနာမဏ္ဍပ် | ၁၄၈<br> အပြစ်ပြောသူရှိ၍ အရှင်အာနန္ဒာ ရဟန္တာဖြစ်ရ | ၁၄၉<br> ဝိနည်းသာသနာ၏ အသက်သွေးကြော | ၁၅၀<br> ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်း ကိုယ်ဆောင်ခွင့်အဆင့် | ၁၅၀<br> ဗြဟ္မဇာလသုတ်၏ ဂုဏ်ရည် | ၁၅၁<br> ခုဒ္ဒကနိကာယ်ကို အဘိဓမ္မာဟု ဆိုကြသေးသည် | ၁၅၂<br> ရဟန္တာဖြစ်ပုံသာမက နိဗ္ဗာန် ဝင်စံပုံလည်း ထူး | ၁၅၂<br> ၆-အခြံအရံ ပရိသတ်များမှုဧတဒဂ် ဥရုဝေလကဿပ | ၁၅၃<br> တန်ခိုး ၃၅၀၀-ပြ၍ တရားကျစေ | ၁၅၄<br> လူများအစွဲ ဘုရားကိုပင် အထင်မကြီးပဲရှိရာ | ၁၅၄<br> ဗိမ္ဗိသာရနှင့်အတူ သောတာပန်ဖြစ်သူများ | ၁၅၅<br> ဆွေမျိုးများ ကြည်ညိုစေမှုဧတဒဂ် ကာဠုဒါယီ | ၁၅၅<br> ဖွားဖက်တော် ၇-ဦး အချို့ အဋ္ဌကထာများက တမျိုး | ၁၅၅<br> ရာဇဂြိုဟ်မှာ ရဟန္တာ ယောက်ျား တသောင်း | ၁၅၆<br> ကာဠုဒါယီ၏ ဘုရားပင့်ဂါထာ ၆၀၊ ကောင်းကင်သပိတ် | ၁၅၇<br> ၈-အနာရောဂါကင်းမှု ဧတဒဂ် အရှင်ဗာကုလ | ၁၅၈<br> အနောမဒဿီဘုရားလေနာတောဆေးဖြင့် ရသေ့ကု | ၁၅၈<br> ၂-ဘဝ သက်ပြန်ပြောင်း ဝမ်း၌အောင်း ၂-ဖြာ သားသက်လျာချစ် | ၁၅၉<br> မိခင်တရားဖြစ်ရ | ၁၆၀<br> ဗာကုလ စည်းစိမ်ရပုံ စည်းစိမ် မယစ်ပုံ | ၁၆၁<br> အရှင်ဗာကုလ၏ အံ့ဖွယ်ရာများ | ၁၆၂<br> ရှင်ဗာကုလကြောင့် အစေလကဿပ ကျွတ်တမ်းဝင် | ၁၆၃<br> ၉-ပုဗ္ဗေနိဝါသ ဧတဒဂ် အရှင်သောဘိတ | ၁၆၃<br> ၁၀-ဝိနယဓရ ဧတဒဂ် အရှင်ဥပါလိ | ၁၆၄<br> ကုမာရကဿပ၊ ဘာရုကစ္စက၊ အဇိတ၊ ၃-ဝတ္ထု | ၁၆၄<br> ၁၁-ဘိက္ခုနီဆုံးမမှုဧတဒဂ် အရှင်နန္ဒက | ၁၆၅<br> မဟာသမယသုတ် ရဟန္တာ ငါးရာနှင့် ဇနီးဟောင်းများ | ၁၆၆<br> သူတော်ကောင်းများ မိမိအပေါ် အထင်မလွဲစေချင် | ၁၆၆<br> ၁၂-ဣန္ဒြေစောင့်စည်းမှု အရှင်နန္ဒ | ၁၆၇<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ယသောဓရာအဆောင် ဘုရားရှင်ကြွခန်း | ၁၆၇<br> ခမည်းတော်က ချွေးမတော်ကျေးဇူး ချီးကျူး | ၁၆၇<br> မင်္ဂလာ ၅-ပါးထားခဲ့ရသော နန္ဒမင်းသား | ၁၆၈<br> မျောက်အိုမနှင့် နတ်သမီး ၅၀၀ | ၁၆၉<br> ဗုဒ္ဓ ပရိယာယ် ယခုမှ နန္ဒနားလည် | ၁၇၀<br> ၁၃-ဘိက္ခု ဆုံးမမှု ဧတဒဂ် မဟာကပ္ပိန | ၁၇၁<br> သဒ္ဓါရှင်မကြောင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၁၀၀၀-ချမ်းသာ | ၁၇၁<br> ကဿပဘုရားလက်ထက်လည်း ကျောင်းဒကာများဖြစ်ကြ | ၁၇၂<br> မဟာကပ္ပိန အနောဇာဒေဝီတို့ ဖြစ်လာကြ | ၁၇၃<br> သတင်းထူးပေးနိုင်၍ ၃-သိန်းဆုရသည် | ၁၇၃<br> စေတနာသာသော အနောဇာက သူများအန်ဖတ် ကိုယ့်ပါးစပ် မတပ်လို | ၁၇၄<br> ဂုဏ်တော်အစဉ်ဖြင့် မြစ်ပြင်ကူးသည် | ၁၇၅<br> ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကြွ ဗုဒ္ဓကူညီရသူများ | ၁၇၆<br> မင်းစည်းစိမ်ထက်သာသော ရဟန်းမြတ်ချမ်းသာ | ၁၇၇<br> ၁၄-တေဇောဓာတ်ဝင်စားမှု ဧတဒဂ် အရှင်သာဂတ | ၁၇၈<br> အရှင်သာဂတနှင့် နဂါးတန်ခိုးပြိုင် | ၁၇၈<br> အကြံကြီးသော ဆဗ္ဗဂ္ဂီများ ဒါယကာများအောင် စီစဉ် | ၁၇၉<br> ၁၅-ပဋိဘာနေယျကဧတဒဂ် အရှင်ရာဓ | ၁၈၀<br> ပုဏ္ဏားအိုကျေးဇူး အရှင်သာရိပုတ္တရာသိပုံ | ၁၈၁<br> ရဟန်းတော်များ ရှင်ပြုခွင့် ရဟန်းခံခွင့် ရပုံ | ၁၈၁<br> ရာဟုလာ သာသနာရောက်သောနေ့ | ၁၈၂<br> သာရိပုတ္တရာအလောင်း ဆင်ပြောင်ကြီး | ၁၈၃<br> ဆင်ဖြူတော်ပေး၍ လက်သမားကျေးဇူးဆပ် | ၁၈၃<br> ဆင်ဖြူတော်၏ ထူးခြားပုံနှင့် ဘုန်းသမ္ဘာ | ၁၈၅<br> အပြစ်ပြဆုံးမလျှင် ရွှေအိုးပြသူဟု ယူဆရမည် | ၁၈၆<br> ၁၆-ခေါင်းပါးသော သင်္ကန်းဆောင်မှု ဧတဒဂ် အရှင်မောဃရာဇ | ၁၈၇<br> ကဿပဘုရားလက်ထက် ရဟန်းပြု အနှစ် ၂-သောင်း တရားလုပ် | ၁၈၇<br> လေယာဉ်ပျံလုပ်တတ်၍ လက်သမားက မင်းဖြစ်သည် | ၁၈၇<br> အကောင်းဆုံးလက်ဆောင်မှာ ရတနာ ၃-ဖြာ | ၁၈၈<br> ဘုရားမမီသော်လည်း ဩဝါဒနှင့်အညီ ရဟန်းပြုကြ | ၁၈၉<br> ဗာဝရီပုဏ္ဏားကြီး၏ တွေးခေါ်မြော်မြင်မှု | ၁၉၀<br> ကောသလမင်း မြေဝယ်၍ ရသေ့ကျောင်းဆောက်လှူ | ၁၉၀<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> တနှစ်တသိန်းလှူသော ဗာဝရီဆရာကြီး | ၁၉၁<br> မိခင်နတ်သမီး ကျေးဇူးနှင့် ဘုရားဖူးပရိသတ် ၆-ယူဇနာ | ၁၉၁<br> ခြေတော်ရာချပုံနှင့် အမျိုးအစား | ၁၉၂<br> အဇိတရသေ့၏ စိတ်ပုစ္ဆာနှင့် တရားနာသူ ၁၂-ယူဇနာ | ၁၉၂<br> မသေအောင် ရှုဆင်ခြင်ရမည့်နည်း | ၁၉၄<br> ပါရာယနသုတ္တန်ဖြင့် ကျွတ်တမ်းဝင်သူများ | ၁၉၅<br> ၅-ပဉ္စမဝဂ် ၁-ရတ္တညူတဒဂ် ဘိက္ခုနီ မဟာပဇာပတိဂေါတမီ | ၁၉၈<br> မောနေယျအကျင့်ရှင်သော်မှ ကျောင်းမရှိပဲ ဝါမဆိုကောင်း | ၁၉၉<br> ရေခပ်သမခေါင်းဆောင် စီမံမှုလိမ္မာပုံ၊ (ဘဝတိုင်းခေါင်းဆောင်) | ၁၉၉<br> ဘုရားရှင်က နန္ဒထက် ၂-ရက် ၃-ရက်သာကြီး | ၂၀၀<br> သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး အရိယာဖြစ်ချိန် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုချိန် | ၂၀၁<br> ဂေါတမီ အသက် ၁၂၀၊ မိန်းမများလည်း တန်ခိုးရှင် | ၂၀၂<br> ဘုရားရှင်ထက် ဂေါတမီ နိဗ္ဗာန်ဝင်ပုံ ခမ်းနား | ၂၀၃<br> ၂-ပညာဧတဒဂ် အရှင်မ ခေမာ | ၂၀၃<br> မိဖုရားချည့် ခေမာဖြစ်ပုံနှင့် သမီးတော် ၇-ဦး | ၂၀၃<br> ရုပ်လှသူများ အဆုံးဘဝ၌ပင် မောက်မာ | ၂၀၄<br> ဥယျာဉ်တော်ဖွဲ့ ၄-ဂါထာနှင့် ဂီတစွမ်းအား | ၂၀၅<br> ဣဒ္ဓိရုပ်ကြောင့် မာန်ကျသူခေမာ၏ ကန်တော့ပန်းလွှာဂါထာ | ၂၀၆<br> ၃-တန်ခိုးအရာဧတဒဂ် အရှင်မ ဥပ္ပလဝဏ် | ၂၀၈<br> ဒုတိယသမီး ကျောင်းအမမှ ဥမ္မာဒန္တီတဆင့် လယ်သူမ | ၂၀၈<br> လက်မ စုပ်ရသော ပဒုမဝတီ အလှမယ်အား မိဖုရားများ မနာလို | ၂၀၉<br> လှူပြီး အလှူပြန်ယူခြင်းကြောင့် အကျိုးပေး မဖြောင့် | ၂၁၀<br> မိဖုရား ၅၀၀-အပေါ် ပဒုမဝတီ သဘောထားကြီး | ၂၁၃<br> သား ၅၀၀ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါဖြစ်ကြသား မိခင်စုတေ အလုပ်သမဖြစ် | ၂၁၄<br> မိခင်သူဆင်းရဲအား ချီးမြှောက်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ | ၂၁၄<br> ဥပ္ပလဝဏ်၏ အဆုံးဘဝ အလှဆုံးဖြစ်လာ | ၂၁၅<br> ၄-ဝိနည်းဆောင်ဧတဒဂ် အရှင်မ ပဋာစာရာ | ၂၁၅<br> ကိလေသာလွယ်ရာလိုက် ဒုက္ခဟူသမျှ အဖော်ပါလာမြဲ | ၂၁၆<br> ဒဏ်ရာအသွင်ကြောင့် ပဋာစာရာ အမည်တွင်ပုံ | ၂၁၇<br> အပူသည်များ အားထားရာ ဘုရားမြတ်စွာ | ၂၁၈<br> ၅-တရားဟောကောင်းမှု လိမ္မာမှု ဧတဒဂ်အရှင်မ ဓမ္မဒိန္နာ | ၂၁၉<br> လင် မယုယ စိတ်နွမ်းလှရှာ ဇနီးမှာ | ၂၂၀<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> အရိယာများ တရားထူးအချက် လွန်လျှို့ဝှက် | ၂၂၀<br> ရွှေထမ်းစင်နှင့် အရှင်မအလောင်း ကျောင်းပို့ | ၂၂၁<br> ၆-ဈာန်ဝင်စားခြင်း၌ မွေ့လျော်မှု ဧတဒဂ်အရှင်မ နန္ဒာ | ၂၂၃<br> ၇-ဝီရိယပြင်းထန်မှု ဧတဒဂ် အရှင်မ သောဏာ | ၂၂၃<br> ပတ်ဝန်းကျင်ကလည်း ဘဝကို ပြင်သည် | ၂၂၄<br> အဖွားသောဏာအား ကန်တော့တောင်းပန်ကြ | ၂၂၅<br> ၈-ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ် အရှင်မ ဗကုလာ | ၂၂၅<br> ၉-မဂ်ဖိုလ်ရလျင်မြန်မှု ဧတဒဂ် အရှင်မ ကုဏ္ဍလကေသာ | ၂၂၅<br> သမီးအတွက် မိဘမေတ္တာ အံ့စရာ | ၂၂၇<br> ပါရမီရှင် ဘဒ္ဒါ၏ သတိသမ္ပဇဉ် | ၂၂၈<br> သားတော်ကြီးပီသသော အရှင်သာရိပုတ္တရာ | ၂၂၉<br> ကုဏ္ဍလကေသာ အမည်ရပုံနှင့် ပညာရှာပုံ | ၂၂၉<br> ၁၀-ပုဗ္ဗေနိဝါသ ဧတဒဂ် အရှင်မ ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ | ၂၃၁<br> ၁၁-မြတ်သောအဘိဉာဉ်သို့ရောက်မှုဧတဒဂ် ဘဒ္ဒကစ္စာနာ | ၂၃၁<br> ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီပြုသောနှစ်နှင့် အဘိဉာဉ်ပညာရှင် ၄-ဦး | ၂၃၂<br> ၁၂-သင်္ကန်းခေါင်းပါးမှုဧတဒဂ် အရှင်မ ကိသာဂေါတမီ | ၂၃၂<br> ဘုန်းကံရှင်များ အကောင်းကိုသာ မြင် | ၂၃၃<br> ဗုဒ္ဓကြောင့် သောကစင်ပုံနှင့် လူဂုဏ် ၃-ဖြာ | ၂၃၄<br> ၁၃-သဒ္ဓါအားကြီးမှုဧတဒဂ် အရှင်မ သိင်္ဂါလကမာတာ | ၂၃၄<br> သိင်္ဂါလောဝါဒသုတ္တန် ၂-ကုဋေအသိမှန် | ၂၃၅<br> ၆-ဆဋ္ဌဝဂ်၊ ၁-ပဌမသရဏဂမနဧတဒဂ် တဖုဿ ဘလ္လိက | ၂၃၅<br> မိခင်စေတနာ ဘဝပြောင်းပေမယ့် မဟောင်း | ၂၃၆<br> လူ့ပြည်၌ စေတီတော် ပထမနှင့် တဖုဿနှင့် ဘလ္လိကတို့ တရားထူး | ၂၃၇<br> ၂-ဒါန၌ မွေ့လျော်မှုဧတဒဂ် အနာထပိဏ် သူကြွယ် | ၂၃၇<br> အနာထပိဏ်၏ဘုရားကြိုပွဲ ငွေ ၄-သန်းခွဲနှင့် အမြဲကောင်းမှု | ၂၃၇<br> အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ္တန် အဆုံး သူဌေးငိုကြွေးခြင်း | ၂၃၈<br> အနာထပိဏ် တုသိတာရောက် ဘုရားထံပြန်လာ | ၂၃၈<br> ၃-တရားဟောမှုဧတဒဂ် မစ္ဆိကာသဏ္ဍမြို့သား စိတ္တသူကြွယ် | ၂၄၀<br> မဟာနာမ်ကိုးကွယ် အနာဂါမ်ဖြစ် | ၂၄၀<br> အနာထပိဏ်နှင့် စိတ္တသူကြွယ် ထူးခြားမှု | ၂၄၁<br> အရှင် ဣသိဒတ္တစွမ်းရည်နှင့် ဝိနည်းလေးစားပုံ | ၂၄၁<br> ရဟန္တာလောင်း ကျောင်းထိုင်အရှင်သုဓမ္မ၏ မစ္ဆရိယ | ၂၄၂<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ဆဗ္ဗဂ္ဂီတို့ မရအရ အလှူခံကြသည် | ၂၄၃<br> စရိတ်ခံ၍ ဘုရားဖူးခေါ်သူ စိတ္တသူကြွယ်၏ ပူဇော်ခံဂုဏ်အင်္ဂါများ | ၂၄၅<br> စိတ္တသူကြွယ်အား နတ်များညွှန်ကြားပုံနှင့် နောက်ဆုံးတရား | ၂၄၅<br> ၄-သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးဖြင့် ချီးမြှောက်မှု | ၂၄၆<br> အာဠဝကသီတင်းသည် ဘုရားရှင်ကို စစ်ထိုးသော သောတာပန်အလောင်း ဘီလူး | ၂၄၇<br> ပရိသတ်ကို ကျေနပ်အောင် ချီးမြှောက်နည်း | ၂၄၈<br> ၅-မွန်မြတ်သော ဝတ္ထုလှူမှု ဧတဒဂ် သာကီဝင်မင်းမျိုး မဟာနာမ် | ၂၄၈<br> ၆-နှစ်သက်ဖွယ် ဝတ္ထုလှူမှု ဧတဒဂ် ဥဂ္ဂသူကြွယ် | ၂၄၈<br> ဥဂ္ဂသဌေး အတွေးအရ ဘုရားရှင်ကြွရသည် (သူဌေးအကြိုက်) | ၂၄၈<br> ၇-သံဃာလုပ်ကျွေးမှု ဧတဒဂ် ဥဂ္ဂတသဌေး | ၂၄၉<br> အနာဂါမ်ဖြစ်လာသော အရက်သမား | ၂၅၀<br> ၈-သာသနာ၌ မတုန်မလှုပ်ယုံကြည်မှု ဧတဒဂ် သူရမ္မဋ္ဌသဌေး | ၂၅၀<br> မာရ်နတ် အကဲစမ်းပေမယ့် အရိယာများကို လိမ်မရ | ၂၅၀<br> ၉-ပုဂ္ဂိုလ်ကြည်ညိုမှု ဧတဒဂ် ဆရာဇီဝက | ၂၅၁<br> ဆရာဇီဝက သမားခ ရပုံ | ၂၅၂<br> ဘုရားနှင့် အကျွမ်းဝင်မှု ဧတဒဂ် နကုလပိတု သူကြွယ် | ၂၅၂<br> ဘဝ ၂-ထောင်ရင်းနှီး၍ ရှက်ကြောက်ကင်း နိဗ္ဗာန်အထိ မခွဲတရား | ၂၅၂<br> ၇-သတ္တမဝဂ် ၁-ပဌမသရဏ ဂမန ဥပါသိကာ သုဇာတာ | ၂၅၃<br> စိတ်ကြိုက်လင်ရ၍ နတ်မသည်ထင် နို့ဆွမ်း၌ အံ့ဖွယ်များ | ၂၅၄<br> ပါရမီရှင်ယသ မိန်းမမြင်၍ သံဝေဂရ | ၂၅၅<br> ၂-အလှူ၌ မွေ့လျော်မှု ဧတဒဂ် မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ | ၂၅၅<br> ၇-နှစ်သမီး သောတာပန်၊ ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘုန်းကံရှင် ၅-ဦး | ၂၅၅<br> ရာဇဂြိုဟ်သဌေးကြီး ၅-ဦး မိဂါရချွေးမရှာပုံ | ၂၅၆<br> ကောသလမင်း မိန်းမတောင်းလိုက်၊ မင်္ဂလာပွဲ ၄-လဧည့်ခံ | ၂၅၇<br> ဝိသာခါအား ပေးသော ဩဝါဒ ၁၀-ချက်နှင့် လက်ဖွဲ့ပစ္စည်းများ | ၂၆၀<br> မင်္ဂလာပွဲ တက္ကထွန်းဆွမ်းကျွေး၊ သူကြွယ် ၈-ဦး ဖြေရှင်းချက် | ၂၆၁<br> ဩဝါဒ ၁၀-ချက်အဓိပ္ပာယ်၊ ချွေးမကို မိခင်ထင်သော မိဂါရ | ၂၆၃<br> ဝိသာခါရသောဆု သာသနာပြုပုံနှင့် ဂုဏ်ထူးဝိသေသများ | ၂၆၆<br> ယမက ပေါင်သားလှူ မဟာလတာတန်ဆာ ဝတ်နိုင်သူ ၃-ဦး | ၂၆၇<br> ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းဆောက်ရာ၌ တန်ခိုးရှင်၏ အံ့မျိုးစုံလင် | ၂၆၈<br> ကျောင်းတိုက်တန်ဖိုးနှင့် ဝိသာခါ ဥဒါန်း ၅-ဂါထာ | ၂၇၀<br> အကြားအမြင်များမှု ဧတဒဂ် ခုဇ္ဇုတ္တရာ | ၂၇၁<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> အမျိုးမျိုးလုပ်ကြံသော်လည်း ကံရှိ၍ ဃောသကမသေ | ၂၇၁<br> မိန်းမကြိုက်လျင်လည်း စိုက်စိုက်လာ မိန်းမကျေးဇူးလည်း ကြီးမား | ၂၇၁<br> ၄-မေတ္တာစိတ်နှင့် နေမှုဧတဒဂ် သာမာဝတီ | ၂၇၁<br> မိခင်မေတ္တာ ဖခင်ထက်သာ၊ ခွေးဘဝမှ ဃောသကနတ်သား | ၂၇၅<br> မိဘမဲ့သွားသော သာမာဝတီ သဌေးသမီးမှ မိဖုရားဖြစ် | ၂၇၇<br> နေ့ဝက်ဥပုသ်၏တန်ခိုး၊ လှည်းဝိုင်းမှာ ၁၅ ရက်ဆွမ်းကပ် | ၂၇၈<br> ဘုရားရှင်ကို သမက်တော်လိုသော မာဂဏ္ဍီ | ၂၇၉<br> မိဖုရားဖြစ်၍ ဘုရားကို ဆဲခိုင်းသော မာဂဏ္ဍီ | ၂၈၁<br> သောတာပန် မိဖုရား ၅၀၀ နံရံဖောက်၍ ဘုရားဖူး | ၂၈၂<br> ဟတ္ထိကန္တစောင်းရှင် ဘုရင်ဥဒေန အမျက်ထွက် မြားဖြင့်ပစ် | ၂၈၄<br> လှူဖွယ် တလက်ဝါး အထည် ၅၀၀ ကြိမ် ၅၀၀ | ၂၈၅<br> သာမာစုပေါင်း မကောင်းမှုကံ ပြန်၍ခံရ (တိပိဋကဓရ၊ ခုဇ္ဇုတ္တရာ) | ၂၈၆<br> ၅-ဈာန်၌ မွေ့လျော်မှုဧတဒဂ် နန္ဒမိခင် ဥတ္တရာ | ၂၈၇<br> ပုဏ္ဏ ဥတ္တရာတို့အား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ချီးမြှောက် | ၂၈၇<br> ယခုဘဝ ဒါနကျိုးရကြောင်း ၄ ပါး၊ မိသားစုသောတာပန်ဖြစ်ကြ | ၂၉၀<br> လင့်အတွက် ဇနီးက ဥပုသ်စောင့်ရန် အငှားရှာပေးခြင်း | ၂၉၀<br> သောတာပန်လောင်း သီရိမာသော်မှ ကာမမှိုင်းမိခဲ့ | ၂၉၁<br> ၆-အမှုန်အမြတ်လှူမှုဧတဒဂ် သုပ္ပဝါသာမင်းသမီး | ၂၉၁<br> သီဝလီမယ်တော်အား ဆွမ်းလှူကျိုး ၅-ပါး ဘုရားဟော | ၂၉၁<br> ၇-သူနာရဟန်းလုပ်ကျွေးမှုဧတဒဂ် သုပ္ပိယာဥပါသိကာ | ၂၉၂<br> ဘုရားတန်ခိုး ပေါင်သားတိုးပြည့် | ၂၉၂<br> ၈-သဒ္ဓါခိုင်မြဲမှုဧတဒဂ် ကာတိယာနီ ဥပါသိကာ | ၂၉၃<br> ရဟန္တာလောင်း ဥမင်တူးခိုးသော ခိုးသား ၅၀၀ | ၂၉၃<br> ၉-ရင်းနှီးစွာပြောဆိုမှု ဧတဒဂ် နကုလမာတုသူကြွယ် | ၂၉၄<br> ၁၀-တဆင့်ကြားကြည်ညိုမှု ဧတဒဂ် ကာဠီဥပါသိကာ | ၂၉၄<br> အစဆုံး အမျိုးသမီးသောတာပန် ၁-ဇောတိကသဌေးကြီးဖြစ်ရပ် | ၂၉၄<br> ပစ္စေက ၅၀၀-နှင့် ကြံ ၂-ချောင်း ဇောတိကအလောင်း အပရာဇိတကျောင်းဒကာ | ၂၉၅<br> ကျောက်ခိုးချင်၍ ကျောင်းဝင်၊ ပစ္စည်းမပျောက်အောင် ဆုယူနိုင် | ၂၉၆<br> သိကြားမင်းဆောက်အပ်သော ဇောတိကပြာသာဒ်နှင့် အစောင့်များ | ၂၉၈<br> ဇောတိက၏အလုပ်သမ မိဖုရားလောက်လှသည် | ၃၀၀<br> သဒ္ဓါမပါလျှင် နိုင်သူပေါ်လာတတ်သည် | ၃၀၁<br> ဘုန်းကံရှင်မပေးလျှင် မရ၊ ကာမအာရုံများလည်း လန့်စရာ | ၃၀၂<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၂-မေဏ္ဍကသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်၊ တရားပလ္လင် ယင်းပြင်ဆင်ပုံ | ၃၀၄<br> ကိန်းနက္ခတ်များ မှန်တတ်ပုံနှင့် မိသားစုဒါန မတွန့်ပုံ | ၃၀၅<br> အစွဲကြီးသောမိသားစု ဆုတောင်း၊ ၅-ယောက်စာ ၅၀၀-စားလောက် | ၃၀၅<br> တဦးထွန်းက တကျွန်းလုံးချမ်းသာ၊ ချဖူးရေစက် ပန္နက်သစ္စာ | ၃၀၆<br> ၃-ဇဋိလသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်၊ မယားကြောက်၍ ဘုရားငေါက်သူ | ၃၀၇<br> မာတုဂါမ ဘုံ ၇-ဆင့်ပေါ်ပင် စိတ်မချရ | ၃၀၈<br> မိန်းမ ၂-ဦး ဇဋိလလုကြ၊ ဘုန်းရှင်ဆန္ဒ ပြီးစီးရ | ၃၀၉<br> ရွှေတောင်ပေါက်သောဇဋိလ၊ ယင်းထက် မေဏ္ဍကသာပုံ | ၃၀၉<br> တသိန်းတန်မဝတ်လို၍ ကျွန်မငို၊ သား ၃-ဦးကံချင်းမတူ | ၃၁၀<br> ၄-ကာဠဝဋိယသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်၊ သေခါနီး၌ ရိက္ခာယူလိုသူ | ၃၁၁<br> သတ္တိကောင်း၍ ရွှေအိုးရ၊ မိန်းမအတွေ့ တွေ့လိုကြ | ၃၁၁<br> ၁၅-အဌာနပါဠိ ၁-ပဌမဝဂ် | ၃၁၂<br> သောတာပန်ဂုဏ်နှင့် ဘုရား ၂-ဆူ မပွင့်ပုံ | ၃၁၃<br> မိဘရဟန္တာမသတ်ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ် | ၃၁၄<br> သိုးနှင့်စပ်၍ စကား ၄-ရပ်၊ စေတီ ဗောဓိပင် ဓာတ်တော် | ၃၁၄<br> ဒါရနှင့်စပ်၊ အကျိုးပေးနှင့် စပ်မှတ်ဖွယ် | ၃၁၄<br> လောကဓာတ်တခု၊ ခေတ် ၃-မျိုး၊ အရှင်နာဂသိန်ရှင်းချက် | ၃၁၅<br> ၂-ဒုတိယဝဂ်၊ စကြာမင်း ၂-ပါး၊ မိန်းမ ဘုရားမဖြစ် | ၃၁၆<br> ၃-တတိယဝဂ်၊ ပြစ်မှုသမားငရဲ၊ ကောင်းမှုရှင် နတ်ပြည် | ၃၁၆<br> ၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၁-ပဌမဝဂ် ဗုဒ္ဓါနုဿတိစသည်တို့၏ အကျိုး | ၃၁၈<br> ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း ၂-မျိုးနှင့် အနုဿတိ ၁၀-ပါးအထူး | ၃၂၀<br> ၂-ဒုတိယဝဂ် မိစ္ဆာသမ္မာဒိဋ္ဌိများ၏ အကျိုးအပြစ်များ | ၃၂၁<br> ၆၂-ပါး အချုပ် ၃-ကျိုးဖြစ်၊ သမ္မာ ၅ ဈာနဝိပဿနာ | ၃၂၂<br> ၃-တတိယဝဂ် မိစ္ဆာသမ္မာဒိဋ္ဌိသမားတဦးကြောင့် လူနတ်များ သုခဒုက္ခ | ၃၂၃<br> မက္ခလိဂေါသာလဆိုးပုံ၊ ဗာဟိရဗုဒ္ဓသာသနာ၌ အလှူရှင်များကျင့်ဝတ် | ၃၂၄<br> အလှူခံများအတိုင်းအရှည်သိရပုံ သိကျိုး | ၃၂၄<br> လူပျင်းချမ်းသာ၊ နည်းသောမစင်ပင် အနံ့ဆိုး | ၃၂၆<br> ၄-စတုတ္ထဝဂ် ဇမ္ဗူဒိပ်၌ မြေညီနည်း၊ မညီများ | ၃၂၆<br> ရေနေ များ၊ ကုန်နေနည်း၊ လူနှင့်အပါယ်၊ အကု ကောင်းသူ | ၃၂၇<br> ပညာရှိသူ မရှိသူ နိဗ္ဗာန်ရသူ မရသူများတွင် အဆိုးများ | ၃၂၈<br> ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၊ ရေနေ များပုံ၊ ထမင်းကောင်း ရသူမည်သည် | ၃၂၉<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> တောရရဟန်းကျောင်း ဘုန်းကြီးစသည် လာဘ်ရကြောင်း ၁၆ ပါး | ၃၃၀<br> ဈာန်သတိပဋ္ဌာန်စသည် ပွားများက ပြည်သူ့ဆွမ်းစားနိုင် | ၃၃၀<br> ဥပ္ပန္န ၄-ပါး။ တနည်း ၄ ပါး | ၃၃၁<br> ဣန္ဒြေ ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်းများ၊ မဟာမိတ္တထေရ်ဝတ္ထု | ၃၃၂<br> သမီးကို ၁၂-ကျပ်နှင့် ပေါင်၍ဆွမ်းကပ်၊ ထမင်းတထုပ် ၁၂-ကျပ်ပေးလှူ | ၃၃၅<br> သံဝေဂဝတ္ထု၊ ၈-ပါးနှင့် နှလုံးသွင်းမှန်ကြောင်းများ | ၃၃၇<br> ကာယဂတာသတိပွားက နိဗ္ဗာန်ထိရ | ၃၃၈<br> ကာယဂတာသတိကို သုံးဆောင်လျှင် နိဗ္ဗာန်ကို သုံးဆောင်သည်မည် | ၃၃၉<br> ဒုကနိပါတ် ပဌမသုတ် ၅၀-လောကပြစ်စုံ | ၃၄၀<br> တမလွန်ပြင် ရဟန္တာနှင့် မကောင်းကျိုး | ၃၄၁<br> လူနှင့်ရဟန်း လုပ်နိုင်ခဲသော အလုပ်များ ဒါနပြုနိုင်ခဲပုံ | ၃၄၁<br> ပူပန် မပူပန့်စေတတ်သောတရား ပုဂ္ဂိုလ်သာမကများ | ၃၄၂<br> ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ဖြာ ငါဘုရားလို သင်တို့လုပ်ကြ | ၃၄၃<br> ဟိရီဩတ္တပ္ပကြောင့်သာ မိကြီး မိထွေးစသည် ရှိနိုင်တော့သည် | ၃၄၄<br> ကျဉ်းကျယ်တရားနှင့် ဥဂ္ဃဋိတညူစသော ပုဂ္ဂိုလ်များ | ၃၄၄<br> မတရားမမျှတသောအကျင့်ကြောင့် ငရဲ၊ အပြန် နတ်ပြည်ဟုဖြေ | ၃၄၆<br> သရဏဂုံဆိုင်ရာမှတ်ဖွယ်၊ ဥပါသကဆိုင်ရာပါအစုံ | ၃၄၆<br> ပြု မပြုခြင်းကြောင့် နတ်ပြည် ငရဲဟု ဇာဏုသောဏိအား ဖြေ | ၃၄၆<br> ယင်းပုဏ္ဏားရာထူး၊ သဘောထား၊ အရှုံးပေးရပုံ | ၃၄၇<br> သာသနာကွယ်ကြောင်း ၂ မျိုး၊ ဘုရားစွပ်စွဲသူ ၂-မျိုး | ၃၄၉<br> နီတတ္ထ၊ နေယျတ္ထ၌မှတ်ဖွယ်၊ ငရဲတိရစ္ဆာန်ဖြစ်ကြောင်းများ | ၃၅၀<br> မိဘကျေးဇူးများပုံ ဆပ်ရာရောက်ပုံ မရောက်ပုံ | ၃၅၁<br> အယူဝါဒနှင့်စပ်၍ ၄-လကျော် ကြာသောပုစ္ဆာ | ၃၅၂<br> အလှူခံ ၂ မျိုးဟု အနာထပိဏ်အားဖြေ | ၃၅၂<br> ရှင်သာရိပုတ္တရာ တရားပွဲသို့ ဘုရားကို နတ်များသွားပင့် | ၃၅၃<br> ဝိသာခါ၏ သားအကြီးဆုံး မိဂါရ ပဌမဝါ ၂၀ ဘုရားနေရာများ | ၃၅၄<br> ကုဋေတသိန်းကျွတ်မည်ဟု ပြာသာဒ်စောင့်နတ်သိ | ၃၅၅<br> အဇ္ဈတ္တ ဗဟိဒ္ဓမည်ပုံအဓိပ္ပာယ် သံယောဇဉ်နှင့်စပ် | ၃၅၆<br> နွားခြံနှင့် ဘုံ ၃ ပါး၊ ကြိုး ၅-မျိုး | ၃၅၆<br> တူမျှသော စိတ်ရှိသောနတ်များ | ၃၅၈<br> မင်းပုဏ္ဏားရဟန်းများ ငြင်းကြောင်း၊ ပုဏ္ဏား နမော တဿအရွတ် | ၃၅၉<br> လူငယ် လူကြီး အဆင့်အတန်း ၂-မျိုးအဓိပ္ပာယ် | ၃၅၉<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> သာသနာတော်ကွယ်စေ တည်စေသောတရားများ | ၃၆၀<br> ၅-ပရိသဝဂ် ပရိသတ် ၂ မျိုးစီ ယုတ်မြတ်ခွဲပြ | ၃၆၀<br> ပစ္စည်းသင့် တရားမငဲ့သော ပရိသတ်စသည် | ၃၆၁<br> ၂-သုခဝဂ် ချမ်းသာ ၂-မျိုးစီ ယုတ်မြတ်ခွဲပြ | ၃၆၅<br> ၅-ဗာလဝဂ် လူမိုက် ၂ မျိုးပညာရှိ ၂-မျိုးစီ | ၃၆၇<br> ၁-အာသာဒုပ္ပဇဟဝဂ် လာဘ်နှင့် အသက်တွယ်တာကြပုံ | ၃၆၇<br> ရသမျှလှူပစ်သူ မရောင့်ရဲ | ၃၆၇<br> ၂-အာယာစနဝဂ် စံချိန်ဖြစ်သူများ | ၃၆၈<br> ရှင်သာရိစသည် စိတ္တသူကြွယ် အာဠဝကမင်းသားစသည် | ၃၆၉<br> အာမိသဒါန ဓမ္မဒါနစသည် | ၃၆၉<br> အာမိသ ဓမ္မဖြင့် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်းစသည် | ၃၇၀<br> ၃-ဝိနယပေယျာလ သိက္ခာပုဒ်ပညတ်ကျိုးများ | ၃၇၀<br> တိကနိပါတ် ၁-ပဌမသုတ် ၅၀၊ ၁-ဗာလဝဂ် | ၃၇၂<br> လူမိုက်ကြောင့်သာ ဘေးအားလုံးဖြစ်ရ (မီးလောင်ဥပမာ) | ၃၇၃<br> ဘယစသည် ၃-ပါးအထူး သူမိုက်ပညာရှိဟုသိကြောင်းများ များစွာ | ၃၇၄<br> ၁-ဉာတသုတ် ထင်ရှားသူများ သာသနာကို ဖျက်နိုင် ပြုနိုင် | ၃၇၄<br> မင်းနှင့်ရဟန်း မမေ့အပ်သောအရပ် ၃-မျိုးစီ | ၃၇၆<br> ၃-အာသီသသုတ် တောင့်တခြင်းမရှိ၊ ရှိ၊ ကင်းသောပုဂ္ဂိုလ် | ၃၇၇<br> ၄-စက္ကဝတ္တိသုတ် စကြာမင်းသော်မှ အမှီမရက စကြာမလှည့်နိုင် | ၃၇၇<br> ဘုရားရှင်နည်းတူ စကြာမင်းတာဝန်များ | ၃၇၈<br> ၅-သစေတနသုတ် လှည်းဘီး ၂-ခု အပြစ်နှင့် ဂုဏ် | ၃၇၉<br> ဒုစရိုက် ၁၀-ပါး မဂ်ပယ်စဉ် | ၃၈၀<br> ၆-အပဏ္ဏကသုတ် အရဟတ္တဖိုလ် ကိန်းသေတရား ၃-မျိုး | ၃၈၀<br> ၉-ဈေးသည်နှင့် ရဟန်း ကြီးပွားကြောင်း ၃-ပါး၊ နောက်တစုံ | ၃၈၂<br> ၁-မထေရ် ၂-ပါးအား အရှင်သာရိက အကောင်းပုဂ္ဂိုလ်မေး | ၃၈၃<br> ၂-ဂိလာန ၃-မျိုးနှင့် အလားတူ ၃-မျိုး | ၃၈၄<br> လူနာ ၂ မျိုးလည်း ပြုစုသင့် ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး ၄-မျိုး | ၃၈၅<br> ငရဲသားနှင့် ဆင်းရဲ၊ လူများ ချမ်းသာဆင်းရဲရော | ၃၈၆<br> ၄-ကျေးဇူးကြီးသူဆရာ ၃-မျိုး၊ ဆရာများကျေးဇူးကြီးပုံ | ၃၈၇<br> ၅-အမာဟောင်းနှင့်တူသော စိတ်ရှိသူစသည် ၃-မျိုး | ၃၇၇<br> ၆-မမှီဝဲ မှီဝဲထိုက်စသည် ၃-မျိုး သီလယုတ်မြတ်ခွဲပုံ | ၃၈၇<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၇-လျစ်လျူရှုထိုက်သော ဒေါသသမား | ၃၈၉<br> ၈-မစင်နံ့ ပန်းနံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူစသည် | ၃၉၀<br> ၉-ကန်း တဘက်မြင် ပုဂ္ဂိုလ်စသည် | ၃၉၀<br> ၁၀-မှောက်အိုး ခါးပိုက်နှင့်တူသော ပညာရှိစသည် | ၃၉၁<br> ဒေသနာနှင့် သာသနာအား စ လယ် ဆုံးခဲ့ပုံ | ၃၉၁<br> ၁-မိဘနှင့် ဗြဟ္မာ လက်ဦးဆရာတူပုံ | ၃၉၂<br> ၃-တရားသိနိုင်သူ ရှိပါလိမ့်မည်ဟု အရှင်သာရိ ပြန်လျှောက် | ၃၉၃<br> ၄-နိဒါနသုတ် ကံဖြစ်ကြောင်းတရား ၃-မျိုး | ၃၉၄<br> ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ် သုတ္တန်နည်း ကံ ၁၁-ပါး | ၃၉၅<br> ဒိဋ္ဌဓမ္မစသည် ၃-ပါး ယဂ္ဂရူက ယဗ္ဗဟုလကံစသည် | ၃၉၅<br> ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း၏ကံ ကောင်းကင်က သပိတ်ပြန် | ၃၉၆<br> ကုသိုလ်ကံကြောင့် တံငါသည် နတ်ပြည်ရောက် | ၃၉၇<br> ကမ္မဋ္ဌာန်းသမား သာသနာစော်ကား၍ မိကျောင်းပြိတ္တာ | ၃၉၇<br> ဇနက စသော ကံ ၄-ပါးနှင့် နှစ် ၅၀-လူသတ်ပြီး တာဝတိံသာ | ၃၉၈<br> အဘိဓမ္မာနည်း ကံ ၁၆-ပါး ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်နည်း ၁၂-ပါး | ၃၉၉<br> ကံများ သွင်းယူပုံ ဥပမာနှီးနှောပုံ | ၄၀၁<br> ၅-ဟတ္ထကသုတ် ရာဂရှိလျှင် ချမ်းသာစွာ မအိပ်ရ | ၄၀၁<br> ၆-ဒေဝဒူတသုတ် သေမင်းတမန် ၃-မျိုး | ၄၀၂<br> ယမမင်း ငရဲသား ငရဲထိန်း စစ်ဆေး ဆောင်ရွက်ပုံ | ၄၀၃<br> ငရဲထိန်းက နှိပ်စက်ပုံ ၇ မျိုးနှင့် ယမမင်း ရှေးအကြံ | ၄၀၄<br> သူအို သူနာ သူသေ ညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ် | ၄၀၆<br> သတိပေးမှ သတိရသူနှင့် ယမမင်း အမျှဝေကျိုး | ၄၀၆<br> ၇-၈-စတုမဟာရာဇသုတ် သီတင်းနေ့များ၌ လူ့ပြည်ဆင်း စာရင်းယူကြပုံ | ၄၀၇<br> အကြိုအပိုနှင့်တကွ ဥပုသ်သီတင်းသည် သိကြားမင်း | ၄၀၈<br> ၉-သုခုမာလသုတ် ဘုရားလောင်း စည်းစိမ်ကြီးပုံနှင့် မာနကင်းပုံ | ၄၀၉<br> ဘုရားလောင်းအတွက် ဝိသကြုံ၏ ရေကန် ပြာသာဒ်များ | ၄၁၀<br> အဆင်းသာရှိပြီး အချင်းမရှိ၍ သမက်မတော်လို | ၄၁၁<br> လေးကြိုးတီးပြရုံဖြင့်ပင် သမီးပေးလိုကြပြီ | ၄၁၂<br> အလောင်းမင်းသား လေးအတတ်တော်မူခြင်း | ၄၁၂<br> သဟထာမခနု အဓိပ္ပာယ်နှင့် မြားရေးငယ် ၁၂-ပါး | ၄၁၂<br> မြားရေးကြီး ၄-ပါးနှင့် ထုထည် ၇-ခု ဖောက်တွင်းပစ်ပြခြင်း | ၄၁၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ဘုရားလောင်းအသဒိသ မင်းသား၏ လေးပညာ | ၄၁၅<br> ပဌမမြား စတုမဟာရာဇ်၊ ဒုတိယမြား တာဝတိံသာ | ၄၁၆<br> မောင်းမအပေါင်း လေးသောင်းမျှအထိ | ၄၁၇<br> ၁၀-အာဓိပတေယျသုတ် | ၄၁၈<br> ၅-စူဠဝဂ်၊ ၁-သမ္မုခီဘာဝသုတ် သဒ္ဓါသာ၍ဖြစ်ခဲ | ၄၂၀<br> ၂-တိဋ္ဌာနသုတ် သဒ္ဓါရှိသူဟု သိအပ်ကြောင်း ၃-မျိုး | ၄၂၁<br> သမုဒ္ဒရာကူး၍ သီလမရှိသူကို သွားဖူးသူ ပုဏ္ဏား ၂-ဦး | ၄၂၂<br> ၅-ယူဇနာသွားဖူးသော သဒ္ဓါတိဿမင်း | ၄၂၂<br> စံကျောင်းတော်နှင့် အလောင်းတော် ကောင်းကင်ကကြွ | ၄၂၂<br> အရှင်တိဿ မဟာဗျူထေရ်လည်း ကောင်းကင်ကြွ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု | ၄၂၃<br> မြွေကိုက်သော်လည်း တရားနာ မပျက်သော ရဟန်းတပါး | ၄၂၃<br> သားကို မြွေကိုက်သော်လည်း အရေးမစိုက်သောမိခင် | ၄၂၃<br> ၅-ပဏ္ဍိတသုတ် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်သော တရား ၃ မျိုး | ၄၂၃<br> ၆-သီလဝန္တသုတ် ဘုန်းကြီးကောင်းကြောင့် ရွာသားများ ကုသိုလ်ပွား | ၄၂၃<br> ၉-ပဗ္ဗတရာဇသုတ် အိမ်ထောင်ဦးစီးကောင်းမှ အိမ်သားများကြီးပွား | ၄၂၄<br> ၁၁-မဟာစောရသုတ် အာဏာရှိသူကြောင့် ရဟန်းယုတ် ပိုပျက်စီးနိုင် | ၄၂၄<br> ၂-ဒုတိယသုတ် ၅၀ (၆) ဗြာဟ္မဏဝဂ် ၁-ပဌမဒွေဗြာဟ္မဏသုတ် | ၄၂၅<br> အသက် ၁၀၀ ရှိမှ ဆုံးမခိုင်းသော ပုဏ္ဏား ၃ ဦး | ၄၂၆<br> ၂-အိုနာ သေ မီးလောင်ပြင်မှ ဒါနဖြင့် ဆွဲထုတ်ယူ | ၄၂၆<br> ၃-တရားတော်၏ လက်တွေ့ဂုဏ်ကျေးဇူး | ၄၂၆<br> ၆-ရှေးက လူ့ပြည်စည်ကား၊ ယခုမစည်ကားကြောင်း | ၄၂၇<br> အဓမ္မရာဂ ဝိသမလောဘ အဓိပ္ပာယ် | ၄၂၇<br> ၇-ငါ့သာလှူဟု အရှင်ဂေါတမ ပြောမိပါသလော | ၄၂၈<br> ခွက်ဆေးရေစွန့်ခြင်းကိုပင် ကောင်းမှုဟု ငါဘုရားဟောသည့် | ၄၂၈<br> ၈-ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုး၊ ပုဏ္ဏားများနှင့် ဘုရားရှင်တို့ ထူးခြားပုံ | ၄၂၉<br> အဘယ်ဇာတိကုန်၍ ဘယ်ပုံသိသနည်း | ၄၃၁<br> ၁၀-ရဟန်းမှန်က ကိုယ်ကျိုးသမား၊ ပုဏ္ဏားများသာ ၂-ပါးစုံ ကျင့်သတဲ့ | ၄၃၂<br> ဂါရဝပုဏ္ဏား စကားကိုလှီးလွှဲဖြေ | ၄၃၄<br> ပြာဋိဟာ ၃-မျိုး | ၄၃၅<br> တန်ခိုးရှင်ရဟန်းများ များကြောင်း ဘုရားမိန့် | ၄၃၅<br> နမိတ်ဖြင့် အတတ်ဟောခြင်း | ၄၃၅<br> (၇) ၂-မဟာဝဂ်၊ တိတ္ထာယတနသုတ် အယူမှား ၃-မျိုး | ၄၃၅<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ပုဗ္ဗေကတဝါဒီ ဣဿရနိမ္မာနဝါဒီ၊ အဟေတုအစ္စယဝါဒီနှင့် နှိပ်ခြင်းများ | ၄၃၇<br> အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ၄-ပါး၊ တိတ္တစသော ၄-မျိုး | ၄၃၇<br> ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့်သာ၊ သမဏဝါဒ မရှိနိုင်တော့ | ၄၃၇<br> ဓာတ်ကမ္မဋ္ဌာန်း ရှုပွားပုံအကျဉ်း | ၄၃၇<br> ၂-သားအမိချင်း မကာကွယ်နိုင်သော ဘေး ၃ မျိုး | ၄၃၈<br> ၃-အရှင်ဂေါတမ လှနေတာ အိပ်ရာ နေရာကောင်းနေလို့လား | ၄၃၈<br> နတ်ဗြဟ္မာ အရိယာတို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော နေရာများ | ၄၃၉<br> ၄-ရဟန်းများတရား ငါသိပြီ၊ သိ၍ထွက်ခဲ့သည် သရာပရိဗိုဇ် | ၄၄၀<br> ဗုဒ္ဓ၏ ရဲရင့်သော အသံတော် ၃-မျိုး | ၄၄၁<br> ပရိဗိုဇ် ၅၀၀ အစည်းအဝေးနှင့် ဆုံးဖြတ်ချက် | ၄၄၂<br> အလောင်းတော်ဘဝ အားစွမ်းပြ ကဏှဇာတ်ကော် | ၄၄၃<br> သရ၏ အကြွားစကား၊ ပရိဗိုဇ်များ ဘုရားဘက်သားဖြစ် | ၄၄၄<br> သံဃာများပါ ကောင်းကင်ကကြွ | ၄၄၆<br> ၅-ကေသမုတ္တိသုတ်၊ အကြားအမျိုးမျိုး ယုံမှားနေရပါပြီ | ၄၄၈<br> ပြောသံကြားကာမျှစသည်ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူရ | ၄၄၈<br> ကေသမုတ္တနိဂုံးရွာ တည်နေပုံနှင့်ဖြစ်ရပ် | ၄၄၈<br> ၇-စကားဖြစ်ကြောင်း ၃-မျိုး၊ ဆွေးနွေးရန်သင့်သူ၊ မသင့်သူ | ၄၄၈<br> တိုက်ရိုက်ဖြေ၊ ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့်ပြဿနာ၊ မဖြေရမည့်ပြဿနာ | ၄၄၈<br> သိရမည့်ဝါဒ၊ ဖြေရမည့်ကျင့်ဝတ်၌ မတည်သူ | ၄၅၃<br> ၈-လောဘ ဒေါသ မောဟ ၃-မျိုးအထူး အညတိတ္တိယသုတ် | ၄၅၅<br> မိဘက သားသမီး လက်ထပ်ပေးခြင်းသည် လောကသံသရာ အပြစ်နည်း | ၄၅၅<br> လူ မြွေ ခွေး နွား ၄-ဘဝခြားသော်လည်း ချစ်အားမကျယ် | ၄၅၆<br> ဇာတိဿရဉာဏ် မယားဟောင်း သူသတ်မ (မိခင်အသစ်) မခံလို | ၄၅၇<br> ဒေါသ မောဟ အပြစ်ကြီးပုံ | ၄၅၇<br> ၉-အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရှင်း ၃-မျိုး၊ ကုသိုလ် | ၄၅၈<br> မာလောနွယ်တက် သစ်ပင်ပျက် | ၄၆၀<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ၁၀-ဝိသာခါအား ဟောကြားသော နွားကျောင်းသား ဥပုသ်,၄၆၁<br> တက္ကတွန်း ဥပုသ်ဟူသည် အရိယာဥပုသ်အပြား,၄၆၁<br> ၁၆-တိုင်းကြီး စိုးရခြင်းထက် အရိယာဥပုသ် အကျိုးကြီး,၄၆၃<br> စတုမဟာရာဇ်စသော နတ်သက်များ,၄၆၄<br> (၈) ၃-အာနန္ဒဝဂ်၊ ဆန္ဒသုတ် ရာဂစသည်ပယ်ကျိုး,၄၆၅<br> ၂-တရားကောင်းနှင့် တရားရှိသူဖြစ် မဖြစ်,၄၆၅<br> ၃-သမာဓိနှင့်ဉာဏ်မည်သူက ရှေးဖြစ်သနည်း,၄၆၆<br> ၄-ဆင်းရဲလွှတ်ကြောင်း တက္ကတွန်းဝါဒနှင့် ဗုဒ္ဓဝါဒ,၄၆၇<br> ၅-နားထောင်မည့် ဆွေမျိုးအား ဆောက်တည်စေရန် တရား ၃-မျိုး,၄၆၈<br> ၆-၇-ဘဝရရန်ကံသည်လယ်ယာမြေ၊ ဝိညာဏ်ကား မျိုးစေ့စသည်,၄၆၉<br> ၈-သက်စွန့်အားထုတ်တိုင်း အကျိုးမပြီးသာသနာတွင်း၊ ပ၊ ခွဲ,၄၆၉<br> ၉-အမြစ်နံ့စသည်ထက် သာသော သီလစသောဂုဏ် ဆု ၈-ပါးရ,၄၇၀<br> ရှင်အာနန္ဒာနှင့် ယူဇနာတရာမွှေး နတ်မြလေး,၄၇၀<br> ၁၀-စူဠနိကာ မဇ္ဈိမိကာ မဟာဟု လောကဓာတ် ၃-မျိုး,၄၇၁<br> ကမ္ဘာလောက၌ လ နေ မြင်းမိုရ်တောင် ရာထောင်မကများ,၄၇၂<br> အရှင်အာနန္ဒာအား အမြင်ကပ်၍ လာဠုဒါယီပြောပုံ,၄၇၂<br> ကမ္ဘာတထောင်ကြားအောင် အရှင်အဘိဘူ ၂-ဂါထာရွတ်,၄၇၃<br> မဟာလောကဓာတ်ပမာဏဝါဒကွဲနှင့် ဘုရားအသံတော်,၄၇၄<br> အရောင်အလင်းဖြင့် ဖြန့်စေလိုက်လျှင် တရားနာကျိုး လူ နတ် ၇-ကြိမ်စီ မကပါ,၄၇၄<br> (၉) ၄-သမထဝဂ်၊ ၁-ရဟန်းများ ပြုမည့်ကိစ္စ ၃-မျိုး,၄၇၆<br> ၄-သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော်များ၍ မကျင့်နိုင်ပါဘုရား,၄၇၇<br> ဇနပုဒ်သား ဥတ္တရလုလင်ကို ရဟန်းများ ညာခိုင်းကြ,၄၇၇<br> အာပတ်သေးများနှင့် ရဟန္တာ အာပတ်သင့်ကောင်းပုံ,၄၇၉<br> ၇-သတ္တက္ခတ္တုပရမသောတာပန်စသည်များ,၄၇၉<br> ဥဒ္ဓံသောတ ၄-မျိုး အခွဲနှင့် အနာဂါမ် ၄၈-စသည်,၄၈၁<br> ၁၁-သင်္ကဝါနိဂုံး-ကျောင်းကုန်းကြီး နှလုံးသွင်းညံ့,၄၈၄<br> သိက္ခာလေးစားမှ ဘုရားရှင်ချီးမွမ်းတော်မူ,၄၈၄<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> (၁၀) ၅-လောဏကပလ္လဝဂ် ၁-ယနေ့ပျိုးကြဲ ယနေ့မပေါက်နိုင် | ၄၈၅<br> ကိစ္စကရဏီယအခွဲနှင့် စပါးပေါက်ချိန် ဖုံး၍မှည့်ချိန် | ၄၈၅<br> ၂-ပရိဗိုဇ်များ ကိလေသာကင်းကြောင်း ဆွမ်း သင်္ကန်း ကျောင်း ၃-မျိုး | ၄၈၅<br> သာသနာတော်၌ ကိလေသာကင်းကြောင်း ၃-မျိုး | ၄၈၆<br> ၃-သောတာပန်ပယ်သော သံယောဇဉ် ၃-ပါး | ၄၈၆<br> ၄-အဂ္ဂဝတီ ဝဂ္ဂ သမဂ္ဂ ပရိသတ် ၃-မျိုး ညီညွတ်ကျိုး | ၄၈၇<br> ၅-အာဇာနည်မြင်းနှင့် ရဟန်းကောင်းများအင်္ဂါ | ၄၈၈<br> ၆-လျှော်မျှင်ပုဆိုးနှင့် ရဟန်းဆိုး၊ ကာသိပုဆိုးနှင့် ရဟန်းကောင်း | ၄၈၈<br> ၈-ကံပြုတိုင်း အကျိုးမပေး ကံငယ်က ငရဲချ ကြီးပေမယ် မကျ | ၄၈၉<br> ဆားခွက်ကို ရေခွက်ငယ်၌ချ ငန်၍ မြစ်၌ချ မငန်ပုံ | ၄၉၀<br> ၁၀-စင်ကြယ်သောရွှေနှင့် စင်ကြယ်သောစိတ် | ၄၉၁<br> ၁၁-သမာဓိ ဝီရိယ ဥပေက္ခာ ၃-မျိုး ယောဂီများရှုဖွယ် | ၄၉၄<br> ၃-တတိယသုတ် ၅၀ (၁၁) ၁-သမ္ဗောဓဝဂ်၊ ၁-သမ္ဗောဓသုတ် | ၄၉၅<br> ဗောဓိသတ္တ ဘုရားလောင်း အဓိပ္ပာယ် | ၄၉၅<br> ၃-အသိရှိမှ သတ္တဝါများ လွတ်မြောက်လိုကြသည် | ၄၉၆<br> ၄-သမဏ ဗြာဟ္မဏ ဖြစ်ကျိုးနပ်သူများ | ၄၉၆<br> ၆-အိပ်ခြင်း သေအရက် မေထုန်မှု မရောင့်ရဲနိုင် | ၄၉၆<br> ၅-သီချင်းဆိုခြင်းသည် အငို၊ ကခြင်းကား အရူး | ၄၉၇<br> ၇-စိတ်လုံလျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး လုံသည် အထုတ်လုံ ဥပမာ | ၄၉၇<br> ၉-ဝဋ်ဖြစ်ကြောင်း ပြတ်ကြောင်း ကံ ၃-ပါးစီ | ၄၉၈<br> ၁၀-တနည်း ကာလ ၃-ပါးနှင့် ဆန္ဒ ရာဂ | ၄၉၈<br> (၁၂) ၂-အပါပိယကဝဂ် ၁-အပါယ်ရောက်မည့်သူ ၃-ဦး | ၄၉၉<br> ၂-ဘုရား ဓမ္မကထိက ကျေးဇူးသိသူများ ရခဲသည် | ၄၉၉<br> ၃-အယှဉ်လွယ် အယှဉ်ခက် မယှဉ်နိုင်သူဟု ၃-မျိုး | ၄၉၉<br> ၄-အရူပသတ္တဝါ ၃-မျိုး အရိယာ ပုထုဇဉ် ဗြဟ္မာကြီးများ အပါယ်ကျခွင့်ရှိ | ၄၉၉<br> ၅-သီလ စိတ်အယူပျက်စီးက ငရဲ၊ ပြည့်စုံက နတ်ပြည် | ၅၀၀<br> ၆-အန်စာဥပမာပြ၍ ငရဲနတ်ပြည် အကျမြဲပုံ စင်ကြယ်မှု ၃-စီ | ၅၀၁<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၁၀-မောနေယျံ ပညာရှိသူ၏အဖြစ် ၃-မျိုး တရားကိုယ် | ၅၀၂<br> (၁၃) ၃-ကုသိနာရဝဂ် ၁-ရဟန်းမေ့လျှင် အလှူရှင်အကျိုးမကြီး | ၅၀၃<br> ၂-ဝိတက်ဆိုး ၃-ခုကြောင့် ရန်ဖြစ်ကြ | ၅၀၄<br> ၃-သိ၍ အကြောင်းရှိမှ ငါဘုရား တရားဟောသည် | ၅၀၄<br> ဤသုတ်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် လောကဓာတ် ၁၀၀၀-လှုပ် | ၅၀၅<br> ၄-ကပိလဝတ်ပြည်မှာ ဘုရားတည်ဖို့ နေရာရှာ | ၅၀၆<br> ၅-ဟတ္ထကနတ်သား (ဗြဟ္မာကြီး) ဘုရားရွှေရုပ်မရ နစ်သွား | ၅၀၇<br> လူ့ဘဝက လေ့လာပြီး ပရိသတ်များ နတ်ဖြစ်သောအခါ ထင်ရှား | ၅၀၇<br> ၆-ဘုရားရှင် မောင်းမဲခံရသောရဟန်း သံဝေဂရ သောတာပန် | ၅၀၇<br> ထွေးအန်ဖတ် သားစိမ်းနံ့ ယင်ကောင်အဓိပ္ပာယ် | ၅၀၈<br> ၇-နံနက် ဝေဖန် မွန်းတည့်ဣဿာ ညခါ ရာဂ ထကြွ၍ မိန်းမများ ငရဲကျ | ၅၀၈<br> ၈-အရှင်သာရိပုတ္တရာတရားကြောင့် အရှင်အနုရုဒ္ဓါ ရဟန္တာဖြစ် | ၅၁၀<br> ၉-မာတုဂါမဖုံးမှ တရားတော်ပွင့်မှ တင့်တယ် တဘက်ပွင့်စသည် | ၅၁၀<br> ၁၀-ကျောက်ရေးအက္ခရာစသည်နှင့် တူသူများ | ၅၁၁<br> (၁၄) ၄-ယောဓာဇီဝဝဂ် ၁-စစ်သူရဲကောင်းသာ သာသနာ သူရဲကောင်း | ၅၁၂<br> ၂-၃-ပရိသတ် ၃-မျိုး မိတ်ကောင်းအင်္ဂါ ၃-မျိုး | ၅၁၂<br> ၄-ဘုရားမပွင့်ပေမယ့် အနိစ္စစသော ဓာတ်များတည်နေ | ၅၁၃<br> ၅-လူ ဆံချည်မျှင် ကမ္ဗလာပမာ မက္ခလိဂေါသာလ အညံ့ဆုံး | ၅၁၅<br> ၈-၉-မြင်းငယ် ၃-မျိုးပမာ ရဟန်း ၃-မျိုး အညံ့ဆုံး | ၅၁၆<br> (၁၅) ၅-မင်္ဂလဝဂ် ၁-ငရဲ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းများ | ၅၁၆<br> ၉-ရှိခိုးခြင်း ၃-မျိုးနှင့် ၁၀-ပုဗ္ဗဏှသုတ် | ၅၁၈<br> (၁၆) ၆-အစေလကဝဂ် တိတ္ထိတို့၏ အကျင့်မျိုးစုံ | ၅၂၀<br> (၁၇) ၇-ကမ္မပထပေယျာလ ငရဲပြည်နှင့် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းများ | ၅၂၀<br> စတုတ္ထနိပါတ် ၁-ပဌမသုတ် ၅၀ | ၅၂၀<br> ၁-ဘဏ္ဍဂါမဝဂ် ၁-သံသရာလည်ကြေး ပြတ်ကြောင်းများ | ၅၂၀<br> ၂-သာသနာတော်မှ လျှောကျသူနှင့် မကျသူ | ၅၂၀<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၃-ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ဂုဏ်ကို ဆိုပြစ် အရိယာစွပ်စွဲပြစ် ငရဲသက်များ | ၅၂၀<br> ၄-ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ဦး၌ ပြစ်မှားသူများ မိတ္တဝိန္ဒက အဇာတသတ်စသည် | ၅၂၁<br> ၅-သံသရာ စုန် ဆန်စသည် ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး | ၅၂၁<br> ၆-သုတနည်းသော်လည်း တရားရှိသူစသော ၄-မျိုး | ၅၂၂<br> ၇-သံဃာကို တင့်တယ်စေသူ ၄-မျိုး | ၅၂၃<br> ၈-ရဲရင့်ကြောင်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် ၄-မျိုး တရားစကြာ ၂-ခွဲ | ၅၂၃<br> မှီဝဲသူအား ဈာန် မဂ် ဖိုလ်၏ အန္တရာယ် | ၅၂၄<br> ၉-ဆွမ်းစသည်ကြောင့်သာ တဏှာဖြစ်ရ ယောဂ ၄-မျိုး | ၅၂၇<br> ၂-စရဝဂ် ၁-သွားနေစဉ် ကာမဝိတက်ပေါ်ကဖျောက် | ၅၂၈<br> ၂-ကိုယ်အထက်ပိုင်းစသည် ခန္ဓာဉာဏ်ရောက်ရှုပါ | ၅၂၈<br> ၄-စောင့်စည်း စွန့်ပယ် ပွားများ စောင့်ရှောက်သူ၏ အားထုတ်မှုများ | ၅၂၉<br> ၅-အတ္တဘောတွင် ရာဟု အသူရိန် ကာမခံစားသူတွင် မာတ် | ၅၃၀<br> ၆-သုခုမဉာဏ် ၄-မျိုး | ၅၃၀<br> ၇-၈-အဂတိလိုက်စားမှု အပြစ်၊ ရှောင်အကျိုး (ဆွမ်းညွှန်းရဟန်း) | ၅၃၁<br> ၃-ဥရုဝေလဝဂ် ၁-မိမိရိုသေရာကို ဘုရားရှင်ကြံတော်မူပုံ | ၅၃၁<br> ဥရုဝေလတောမည်ပုံ ဆင် မျောက် ခါ ၃-ဦး ကြီးသူကို ရိုသေ | ၅၃၃<br> ပစ္စုပ္ပန် ဘုရားရှင်တဆူတည်းသာ | ၅၃၄<br> သံဃာ၌လည်း (ဂုဏ် ၄-ပါးရှိလျှင်) ငါဘုရားရိုသေသည် | ၅၃၄<br> ၂-ပဌမအရွယ် ငယ်သော်လည်း လူကြီးပညာရှိမည်ပုံ | ၅၃၄<br> ကြီးအောင် ပြုတတ်သော တရား ၄-မျိုး | ၅၃၅<br> အကြားအမြင်များ - ဆည်းပူး - ဆောင်ထားပုံ | ၅၃၅<br> ဈာန်ကို လိုတိုင်းရခြင်းစသည်အချက် ပါရဂူ ၆-မျိုး | ၅၃၆<br> ၃-တထာဂတမည်ရပုံများ လောကကို အသေးစိတ်သိ | ၅၃၆<br> ၄-ကာဠကာရာမသုတ် ဖြစ်ရပ်၊ လက်ထပ်ဆွမ်းကျွေး | ၅၃၇<br> ပန်း ၈-ဆုပ်ကို လွှတ်၍ ဘုရားပင့်၊ ကောင်းသူဂုဏ်မဝေး | ၅၄၀<br> နတ်သိကြားကူသော သုဘဒ္ဒါဆွမ်းကျွေး | ၅၄၀<br> ဘုရားကျောင်းဆောက်ရေး တက္ကတွန်းများနှောင့်ယှက် | ၅၄၁<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ၅-နေရာမြေလှုပ်သော ဘုံ ၅-ပါး,၅၄၁<br> ၅-ကျော်စောရန်စသည်ကြောင့် တရားအားမထုတ်သင့်,၅၄၂<br> ၆-ဖြားယောင်းတတ်သော ရဟန်းများ ဘုရားမဖြစ်နိုင်,၅၄၂<br> ၇-ပံသုကူသင်္ကန်းစသည်ဖြင့် ရောင့်ရဲမှုအကျိုး,၅၄၂<br> ၈-ဘုရားအနွယ် တရား ၄-မျိုး,၅၄၂<br> သင်္ကန်းခေတ် ၂၃-မျိုး ရောင့်ရဲခြင်းဓူတင်,၅၄၄<br> ဆွမ်းကျောင်းဆိုင်ရာ အရိယဝံသတို့၏ ဂုဏ်ရည်များ,၅၄၇<br> ၁၀-သမဏ ဗြာဟ္မဏ ပညတ်ထိုက်သူများနှင့် တရားကိုယ်,၅၄၈<br> ဝဿ ဘညတို့ဝါဒနှင့် မိစ္ဆာအယူစွဲက ချွတ်မရ,၅၄၉<br> ၄-စက္ကဝဂ်၊ ၁-သတ္တိဝဂ် ၄-မျိုးနှင့် လိုရင်းစက်,၅၄၉<br> ၂-သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-မျိုးပုဂ္ဂိုလ်အလိုက် ချီးမြှောက်သင့်,၅၅၀<br> ၃-ခြင်္သေ့မင်း သွားလာလှုပ်ရှား ဘုရားတရားကြောင့် ထိတ်လန့်ကြ,၅၅၀<br> ခြင်္သေ့ ၄-မျိုးနှင့် လျင်မြန်ပုံ ဘုရားရှင်အား နှိုင်းဖွယ်ရာ,၅၅၄<br> ၄-အမြတ်ဆုံး ကြည်ညိုဖွယ် ၄-မျိုး,၅၅၅<br> ၅-ပညာရှိယောက်ျား ၄-မျိုး ပုဏ္ဏားအလိုနှင့် ဗုဒ္ဓအလို,၅၅၆<br> ၆-ဘုရားရှင်ခြေရာကို လူ့ခြေရာဟု ဒေါဏပုဏ္ဏားမထင်,၅၅၇<br> မြို့အမည်၊ ဘုရားရှင် ခရီးရှည်သွား ခြေတော်ရာထင် မထင်,၅၅၇<br> ၇-၈-ကြီးပွားကြောင်း ရဟန်းတရား ၄-မျိုး ဒိဋ္ဌိသစ္စာများ,၅၆၀<br> ၉-ဘုရားရှင်ခွင့်ပြု မပြုသော ယဇ် ၅-ပါးသဘော,၅၆၁<br> ၅-ရောဟိတဝဂ်၊ ၁-သမာဓိပွားများမှု ၄-မျိုး,၅၆၂<br> ၂-ဧကံသဗျာကရဏီယစသော ပြဿနာ ၄-မျိုး,၅၆၃<br> ၃-အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြုသူစသော ၄-မျိုး,၅၆၃<br> ၅-စကြဝဠာအဆုံးကို ခြေဖြင့်သွားသော ရောဟိတဿရသေ,၅၆၄<br> လောကအဆုံးယူပုံ ဘုရားရှင်နှင့် နတ်သား,၅၆၅<br> ၇-ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီးစသော အဝေး ၄-မျိုး,၅၆၅<br> ၈-သံဃာကို တရားဟောသော အရှင်ဝိသာခအား ဘုရားသာဓုခေါ်,၅၆၆<br> ၉-ဝိပ္ပလ္လာသ ၁၂-ပါးဖြစ်ပုံ,၅၆၇<br> ၁၀-လ နေနှင့် ရဟန်းပုဏ္ဏားတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုး,၅၆၇<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၂-ဒုတိယသုတ် ၅၀ (၆) ၁-ပုညာဘိသန္ဒဝဂ် | ၅၆၈<br> ၁-ရဟန္တာအား ဆွမ်းစသည်လှူကျိုး သမုဒ္ဒရာရေ မကပါ | ၅၆၉<br> ၂-အရိယကန္တ ၄-ပါး အကျိုးလည်း နည်းတူ | ၅၆၉<br> ၃-လက်ထပ်သွားသူများအား သူသေလင်၊ သူသေမယားစသည်ဟော | ၅၇၁<br> ၅-၆-နကုလပိတာမောင်နှံအား သံသရာမခွဲတရား ၄-မျိုး | ၅၇၂<br> ဘုရားရှင်နှင့် ယင်းမောင်နှံ ဆွေမျိုးဘဝ | ၅၇၃<br> ၇-၈-၉-ဆွမ်းလှူကျိုး ၄-မျိုး၊ ၁၀-ကျော်စောကြောင်း ၄-မျိုး | ၅၇၄<br> (၇) ၂-ပတ္တကမ္မဝဂ် ၁-ရခဲသော တရား ၄-မျိုး | ၅၇၄<br> ရကြောင်းတရား ၄-ပါးနှင့် လျောက်ပတ်မှု ၄-မျိုး | ၅၇၆<br> ၂-ရှိမှု သုံးဆောင်မှု ကြွေးကင်းမှု အပြစ်ကင်းမှုဟု ချမ်းသာ ၄ မျိုး | ၅၇၇<br> ၃-ဗြဟ္မာ လက်ဦးဆရာ အိမ်ဦးနတ် အလှူခံဟူသည် မိဘတည်း | ၅၇၈<br> ၅-ရူပပမာဏစသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးနှင့် အခွဲ | ၅၇၉<br> ၇-အဟိရာဇသုတ် ရဟန်းတပါး မြွေကိုက်သေ၍ မေတ္တာညွှန်ပြ | ၅၇၉<br> ၈-ဒေဝဒတ်၏လာဘ်ကား ငှက်ပျောပင် အသီးသီးသည့်ပမာ | ၅၈၀<br> ၉-စောင့်စည်းပယ်ပွား အားထုတ်ခြင်း ၄-ပါး | ၅၈၀<br> ၁၀-မင်းတရားပျက်၍ အသက်ဆက် ပျက်ရပုံအကျယ် | ၅၈၁<br> (၈) ၃-အပဏ္ဏကဝဂ်၊ ၃-သူယုတ် သူကောင်း သိကြောင်းတရား | ၅၈၁<br> ရောက်သစ်စ ချွေးမသဘော ယင်းနှင့်တူအောင်နေကြ | ၅၈၃<br> ၆-ဘုရားတရားစသည်၌ ယုံမှားလျှင် မေးထားကြ | ၅၈၄<br> ၇-မကြံသင့်သော ၄-မျိုးကြံလျှင်ရူးမည် | ၅၈၅<br> ၈-အလှူရှင်ကြောင့်စသည်ဖြင့် အလှူစင်ကြယ်ကြောင်း ၄-မျိုး သာဓကပါ | ၅၈၆<br> ၉-ကုန်သွယ်မှုချင်းတူလျက် အမြတ်မတူကြောင်းများ | ၅၈၇<br> ၁၀-မာတုဂါမ တရားသူကြီးစသည် မလုပ်သင့်ကြောင်း | ၅၈၇<br> (၉) ၄-မစလဝဂ်၊ ၁-ငရဲနှင့် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းများ | ၅၈၇<br> ၅-အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်သွားမည့်ပုဂ္ဂိုလ်စသည် ၄ မျိုး | ၅၈၉<br> ၇-ရဟန်း ၄-မျိုး စတုတ္ထရဟန်းအကျယ် | ၅၉၀<br> (၁၀) ၅-အသုရဝဂ်၊ ၁-အသုရသုတ် နတ်ဖြစ်၍ နတ်အခြံအရံရှိ | ၅၉၂<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ၅-သူသေကောင်ဖုတ် ထင်းမီးစနှင့်တူသူစသည် ၄-မျိုး,၅၉၄<br> ၆-ကိုယ်ကျိုးသာကျင့်သူစသည် ၄-မျိုး,၅၉၅<br> ၇-ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာသိစွမ်းနိုင်သူ စသည် ၄-မျိုး,၅၉၅<br> ၉-သိက္ခာပုဒ် ၅-ပါးနှင့်စပ်၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး,၅၉၆<br> ၁၀-ကာလညူဖြင့် ဂုဏ်အပြစ်ကို အမှန်ဆိုက ပညာရှိသဘော,၅၉၇<br> ၃-တတိယသုတ် ၅၀ (၁၁) ၁-ဝလာဟကဝဂ်၊ မိုး ၄-မျိုး,၅၉၈<br> ၂-မိုး အိုး အိုင် သရက် ကြွက် ၄-မျိုး,၆၀၀<br> ၈-နွားလား သစ်ပင် မြွေ ၄-မျိုး,၆၀၂<br> (၁၂) ၂-ကေသီဝဂ်-၁-ကေသီမြင်းဆရာ မြင်းများဆုံးမပုံ,၆၀၂<br> ဘုရားရှင် သတ္တဝါများအား ဆုံးမတော်မူပုံ,၆၀၂<br> ၂-အာဇာနည်မြင်းနှင့် ရဟန်းကောင်း အင်္ဂါ ၄-ပါး,၆၀၃<br> ၃-နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍ အလုပ်လုပ်သောမြင်းစသည်,၆၀၃<br> သေသည်ကြား၍ တရားလုပ်သော ရဟန်းစသည်,၆၀၄<br> ၄-မင်းစီးဆင်နှင့် ရဟန်းကောင်းအင်္ဂါ ၄-ပါး,၆၀၄<br> ၅-အလုပ်ဆိုးသော်လည်း ကျေးဇူးရှိသည်စသော ၄-မျိုး,၆၀၆<br> အလုပ်ခွဲဝေခြင်းနှင့် အမှတ် ၄-အလုပ်,၆၀၆<br> ၆-မမေ့ကောင်းသော အကြောင်း ၄-မျိုး,၆၀၇<br> ၇-စောင့်စည်းရမည့် ၄-နေရာ,၆၀၇<br> ၈-သံဝေဂဖြစ်စေတတ်သော အရပ် ၄-မျိုး ဖွားရပ်,၆၀၇<br> (၁၃) ၃-ဘယဝဂ်၊ ၁-အတ္တနုဝါဒဘေးစသည် ၄-ပါးအကျယ်,၆၀၈<br> ဒဏ္ဍဘေးအဖွင့်၊ ၂၅-ပါးသော ဘေးအကျယ်၊ ကြောက်ကအကျိုး,၆၀၈<br> ၂-လှိုင်းကံပိုးဘေးစသည် ၄-ပါး သာသနာနှင့်စပ်,၆၀၉<br> ၃-ဗြဟ္မာများ သက်တမ်းအတိအကျခွဲပုံ,၆၁၁<br> ၄-ခန္ဓာ ၅-ပါးကို လက္ခဏာရေး ၃-ပါးတင်,၆၁၂<br> ၇-တထာဂတအစ္ဆရိယများ,၆၁၄<br> လောကန္တရိုက်ငရဲနှင့် လ နေများ တန်ခိုးကြီးပုံ,၆၁၅<br> ၈-ဒုတိယ ဘုရားပွင့်လာ၍ အံ့ဖွယ် ၄-မျိုး,၆၁၅<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၉-၁၀-အာနန္ဒာ စကြာမင်းတို့၌ အံ့ဖွယ်များ | ၆၁၆<br> (၁၄) ၁-ပုဂ္ဂလဝဂ်၊ ၁-အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် | ၆၁၇<br> ၃-ဥဂ္ဃဋိတညူစသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး | ၆၁၇<br> ၄-ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝိ စသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးနှင့် | ၆၁၈<br> ၅-အပြစ်ရှိ၊ များ၊ နည်း၊ မရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး | ၆၁၉<br> ၈-ကိုယ်သာကင်း၍ စိတ်မကင်းသောသူ စသည် | ၆၂၀<br> ၉-ဓမ္မကထိက ၄-မျိုး | ၆၂၀<br> (၁၅) ၅-အာဘာဝဂ်၊ ၁-အရောင် ရောင်ခြည်အခါစသည် | ၆၂၁<br> ၆-ကမ္ဘာ၏အသင်္ချေ ၄-မျိုး၊ ကမ္ဘာပျက်ပုံနှင့် အပိုင်းအခြား | ၆၂၂<br> ၄-စတုတ္ထသုတ် ၅၀ (၁၆) ၁-ဣန္ဒြိယဝဂ်၊ ၁-ဣန္ဒြေ ၄-ပါး | ၆၂၂<br> ၇-ကိုယ်ရောဂါ နှစ် ၁၀၀-ကင်း၊ စိတ်ရောဂါ ခဏမျှ မကင်း | ၆၂၂<br> ရဟန်းများ ပစ္စည်း ၄-ပါးကြောင့် ရောဂါရောက်ကြ | ၆၂၃<br> ၉-အရှင်အာနန္ဒာကို ကြိုက်၍ အပင့်ခိုင်းသော ဘိက္ခုနီ | ၆၂၄<br> ဤကိုယ်သည် တဏှာမာနကြောင့်ဖြစ်၊ ယင်းကိုမှီ၍ တဏှာမာနကိုပယ် | ၆၂၄<br> ၁၀-ဘုရားနှင့် တရားတည်လျှင် လူများစီးပွားဖြစ် သာသနာကွယ်ကြောင်း ၄-ပါး | ၆၂၅<br> (၁၇) ၂-ပဋိပဒါဝဂ်၊ ၂-ပဋိပဒါ ၄-ပါးအဓိပ္ပာယ်အကျယ် | ၆၂၆<br> နွားပျောက်ဥပမာဖြင့် ပြပုံ နှီးနှောပုံ | ၆၂၆<br> အသုဘစသည်နှင့်စပ်၍ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ခွဲပုံ | ၆၂၈<br> ၄-သည်းမခံ သည်းခံ ဆုံးမငြိမ်းစေ အကျင့် ၄-မျိုး | ၆၂၈<br> ၇-၈-မဟာမောဂ္ဂလာန် သာရိပုတ္တရာတို့ဆိုင်ရာ ပဋိပဒါ | ၆၂၉<br> ၉-သေပြီး အားမထုတ်ပဲ ကိလေသာငြိမ်းစေတတ်သူသည် | ၆၃၁<br> ၁၀-သမထ ဝိပဿနာအစုံဖွဲ့၍ ပွားများမှုဆိုင်ရာ | ၆၃၁<br> (၁၈) ၃-သဒ္ဓမ္မတ္ထိတိယဝဂ်၊ ၁-အတ္တဘောရခြင်း ၄-မျိုး | ၆၃၃<br> ၂-အရှင်သာရိပုတ္တရာ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးဝန်ခံ | ၆၃၄<br> ၃-ဒါနစေတနာပေါင်းသော် ၂၇၆ | ၆၃၆<br> ၄-ဖဿ ၆-ပါးချုပ်ခြင်းကြောင့် ကိလေသာတစုံတရာရှိ မရှိ | ၆၃၇<br> ထိုင်နေသောရဟန်းတပါးကြောင့် | ၆၃၈<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၅-ဝိဇ္ဇာစရဏံဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသလော | ၆၃၈<br> ၆-သာသနာတော်၏ စံပြပုဂ္ဂိုလ်များ | ၆၃၈<br> ၇-ရှင်ရာဟုလာအား ဘုရားဟောသော တရားများ | ၆၃၉<br> ၈-စင်ကြယ်သောလက်၊ တန်စီးတွင်း ဥပမာများပါသော ပုဂ္ဂိုလ် | ၆၃၉<br> မြစ်ကမ်းကူးလိုသောယောက်ျား ဥယျာဉ်ရှာသောယောက်ျားဥပမာ | ၆၄၀<br> ၉-မျက်မှောက်၌ပင် ကိလေသာ ငြိမ်း မငြိမ်းကြောင်းများ | ၆၄၁<br> ၁၀-မြတ်သောညွှန်ပြချက် မဟာပဒေသ ၄-မျိုး သုတ္တ ဝိနယအခွဲ အကျယ် | ၆၄၃<br> (၁၉) ၄-ဗြာဟ္မဏဝဂ်၊ ၁-သူရဲကောင်း၊ ရဟန်းကောင်း ၄-မျိုး | ၆၄၃<br> ၂-မည်သူမျှ တာဝန်မခံနိုင်သော တရား ၄-မျိုး | ၆၄၅<br> ၃-မြင်တိုင်း ပြောရမည်ဟု၎င်း မပြောရဟု၎င်း ငါဘုရားမဆို | ၆၄၆<br> ၄-သေမှာမကြောက်သူလည်း ရှိသေးသည်ပုဏ္ဏား | ၆၄၇<br> ၅-ဂိုဏ်းဆရာ ပရိဗိုဇ်များနှင့် ဗြာဟ္မဏသစ္စာ ၄-ပါး | ၆၄၇<br> ၆-အဘယ်တရားသည် လောကကို ဆောင်ဆွဲပါသနည်း (စိတ်) | ၆၄၈<br> ဥမ္မဂ္ဂ ဥမင်္ဂ အနက်အဓိပ္ပာယ် | ၆၄၉<br> ၇-သူယုတ်သည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု မသိနိုင် | ၆၅၀<br> ၈-ကဲ့ရဲ့သူမှန်သမျှ ကုသိုလ်မဖြစ် ကဲ့ရဲ့ထိုက်သည်တဲ့ | ၆၅၀<br> ၉-မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရား ၄-ပါးနှင့် ပညာအဆင့်ဆင့် | ၆၅၂<br> ၁၀-ပဋိပတ်ရဟန်းများကို ကြည်ညို၍ ဘုရားရှင်မိန့်ကြား | ၆၅၄<br> (၂၀) ၅-မဟာဝဂ် ၁-ပရိယတ်အကျိုးဆက် ၄-မျိုး | ၆၅၅<br> ဤသုတ်ဖြစ်ရပ်နှင့် နတ်ပြည်၌ တရားဟောသူများ | ၆၅၅<br> ၂-အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ကို အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် သိအပ်ပုံ | ၆၅၇<br> ၃-မာယာဖြင့် တိတ္ထိတပည့်များကို ရှင်ဂေါတမ လှည့်ပတ်၏ | ၆၅၈<br> မာယာကောင်းသည် ဆွေမျိုးအားလုံး လှည့်ပတ်မိဖို့ကောင်း | ၆၅၉<br> အင်ကြင်းပင်ကြီးတို့သော်လည်း ဤမာယာလှည့်ပတ်မိလျှင် ကောင်းမည် | ၆၆၀<br> ၄-နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုရန် အားထုတ်မှု ၄-မျိုး | ၆၆၃<br> ကောလဗျဂ္ဃပဇ္ဇမြို့မည်ပုံ | ၆၆၃<br> ၅-ဝပ္ပသာကီဝင်နှင့် ရှင်မောဂ္ဂလာန် | ၆၆၃<br> ကိုယ်လျှင်အဆုံးရှိသော ဝေဒနာနှင့် မြင်းအရောင်းအဝယ် | ၆၆၅<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၆-ဘုရားရှင်နှင့် သာဠ အဘယ လိစ္ဆဝီမင်း ၂-ဦး | ၆၆၇<br> ဥပမာနှီးနှောခြင်းနှင့် ဆန်းကြယ်သောမြားအတတ်များ | ၆၆၈<br> ၇-မာတုဂါမ အဆင်းလှ၊ ကြွယ်ဝ၊ တန်ခိုးကြီး၊ မကြီးကြောင်းများ | ၆၇၀<br> ၈-တိတ္ထိအကျင့်မျိုးစုံနှင့် ဘုရားသာသနာတော် | ၆၇၀<br> အိမ်ထောင်သည်ဘဝ ကျဉ်းမြောင်းပုံနှင့် ဥစ္စာ ဆွေမျိုးနည်း များ | ၆၇၂<br> ချိန် အသပြာတိုင်းတာစဉ်းလဲနှင့် လှည့်ဖြားခြင်း | ၆၇၇<br> ငှက်သည် လိုရာပျံ၊ တောရပုဂ္ဂိုလ်မှန်လျှင် | ၆၇၈<br> သေနာသန ၄-မျိုးနှင့် ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးခွဲ | ၆၇၉<br> ၉-တဏှာကြောင့် သံသရာရှည်ပုံ ကွန်ရက် ယက်ကန်းချည်ထွေးပမာ | ၆၇၉<br> တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးသရုပ် | ၆၈၀<br> ၁၀-ချစ်ခြင်းကြောင့် မုန်းခြင်းစသည် ၄-မျိုးအကျယ် | ၆၈၂<br> (၂၁) ၅-ပဉ္စမသုတ် ၅၀ (၂၁) သပ္ပုရိသဝဂ်၊ ၁-သူယုတ် သူကောင်းများ | ၆၈၂<br> (၂၂) ၂-ပရိသဝဂ်၊ ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတင့်တယ်စေတတ်သူများ | ၆၈၄<br> ၂-ငရဲ နတ်ပြည်ရောက်မည့်သူအမျိုးမျိုး | ၆၈၇<br> (၂၃) ၃-ဒုစရိတဝဂ်၊ ဒုစရိုက် သုစရိုက် သူယုတ် သူကောင်းများ | ၆၈၇<br> (၂၄) ၄-ကမ္မဝဂ်၊ ၁-ကံ ၄-မျိုးအဓိပ္ပာယ်အကျယ် | ၆၈၉<br> ၃-ကံအားလုံးကို မပြုရဟု ပညတ်ပါသလော | ၆၉၁<br> ၁၀-ဤသာသနာ၌သာ ရဟန်း ၄-မျိုး ရနိုင်သည်ဟု ကြုံးဝါးကြ | ၆၉၂<br> သာမဏ ၄-မျိုး၊ တနည်း- ၁၂-မျိုး | ၆၉၄<br> (၂၅) ၅-အာပတ္တိဘယဝဂ်၊ ၁-ရဟန်းယုတ်၏ မျှော်လင့်ချက် ၄-မျိုး | ၆၉၅<br> ၂-အာပတ်ကို အကြောင်းပြု၍ဖြစ်သော ဘေး ၄-မျိုး | ၆၉၆<br> ၃-အကျင့်မြတ်၏ အကျိုးတရား ၄၊ အိပ်ခြင်း ၄-မျိုး (ဘုရား) | ၆၉၉<br> ၅-စေတီထိုက်သူ ၄-သီလရှိပုထုဇဉ်ကို ရဟန္တာအတူ | ၇၀၀<br> ၆-ပညာတိုးပွားကြောင်း တရား ၄-မျိုး | ၇၀၀<br> (၂၆) ၆-အဘိညာဝဂ်၊ ၁-ပိုင်းခြားသိထိုက်သောတရား | ၇၀၁<br> ၂-အရိယာမဟုတ်သူ ဟုတ်သူတို့၏ ရှာမှီးခြင်းများ | ၇၀၁<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၃-ချီးမြှောက်ကြောင်း ဝတ္ထု ၄-မျိုး | ၇၀၂<br> ၄-တပည့်တော်အား တရားအကျဉ်းဟောပါဘုရား (မာလုကျပုတ္တ) | ၇၀၂<br> ၅-စည်းစိမ်ဥစ္စာ အရှည်မတည်ကြောင်း ၄-မျိုး | ၇၀၃<br> ၆-အာဇာနည်မြင်းကောင်း ရဟန်းကောင်းအင်္ဂါ | ၇၀၃<br> ၉-တောကျောင်းနေထိုက် မနေထိုက်သော ရဟန်းများ | ၇၀၄<br> (၂၇) ၇-ကမ္မပထဝဂ်၊ ၁-ကိုယ်တိုင် တိုက်တွန်းချီးမွမ်းစိတ်တူ | ၇၀၅<br> (၂၈) ၈-ရာဂပေယျာလ၊ ၁-ရာဂပျောက်ရန် သတိပဋ္ဌာန်စသည်ပွား | ၇၀၅<br> ၃၁-၅၁၀-ဒေါသစသည် ပျောက်ရန်နည်းတူပွား | ၇၀၆<br> ကျမ်းစာ ပထမပိုင်း တခန်းရပ်နိဂုံး | ၇၀၇<br> <hr> နမော အနုတ္တရပဉ္စနိကာယသာသနဒေသက။</p> <h3>ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ် နိဒါန်းဆွယ်</h3> <h3>အင်္ဂုတ္တရုဏ်ဂုဏ်ရည် ခြင်္သေ့ဆီ</h3> <p>ခြင်္သေ့ဆီသည် သိင်္ဂီရွှေခွက်၌တည်သကဲ့သို့ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဓမ္မောသဓဆေးဆီ ပဉ္စနိကာယ အမြိုက်ရည်သည်လည်း ချမ်းသာအစစ်အမှန်ကို ခံယူနိုင်စွမ်းရှိကြသော ဗုဒ္ဓနွယ်ဝင် ပညာရှင်တို့၏ (ပါရမီရှင်တို့၏) သဒ္ဓါ၊ ပညာ၊ စေတနာ အစဉ် စိတ္တုပ္ပါဒ်တို့ စုပေါင်းယှဉ်နေသော သိင်္ဂီနိက် ရွှေစင်ခွက်၌သာ ဝင်လျက် ငြိမ်သက်နားခိုနိုင်ပါသည်။</p> <p>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကား နိကာယ်ကြီး ၅-ရပ်တွင် ခုဒ္ဒကနိကာယ်မှတပါး ကျယ်ဝန်းကြီးမား အများဆုံးဖြစ်၍ သုတ်ပေါင်း ၉၅၅၇- သုတ်၊ ဘာဏဝါရပေါင်း ၁၂၀၊ နိပါတ်ပေါင်းမှာ ၁-မှစ၍ ၁၁-အထိရှိသည်။ ပဌမသံဂါယနာတင်ပြီးသောအခါ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် သာသနာတော် တည်တံ့ပြန့်ပွားရေးအတွက် အရှင်အနုရုဒ္ဓါအား လွှဲအပ်၍ တပည့်များကို အဆက်မပြတ်အောင် သင်ကြားချအပ်စေသည်။</p> <h3>ပါဝင်သောတရားများ</h3> <p>“ယောကျ်ားများ၏စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်သော တရားများမှာ မိန်းမ၏ အာရုံ ၅-ပါးတို့ ဖြစ်သည်။”</p> <p>ဟောတော်မူပြီး ယင်းအဓိပ္ပာယ်ပြည့်စုံအောင် အဋ္ဌကထာ၌ ကျယ်ဝန်းစွာ ဖွင့်ပြသည်။ တောင်ထိပ်ပွဲသဘင်တွင် မိဖုရားကိုမြင်သော စိတ္တရှင်ကြီးမှာ အချစ်ရူးရူး၍ တဝူးဝူးရွတ်နေသည်။ ယင်းမိဖုရား မကြာခင်ကွယ်လွန်၍ အသုဘရှုပြန်လာကြသော ရှင်ငယ်များ ပြောပြရာ လက်မခံ၊ မြေကြီးဖြစ်သည်အထိ ရူးကျန်ရစ်မည့် ဦးစိတ္တ ဖြစ်သည်။</p> <p>တောင်ကြား ရေအိုင်တွင်းဆင်းမိသော ဆင်ကြီးကို ရွှေပုစွန်ကြီးက လက်မဖြင့် ညှပ်ရာ ဇနီးဆင်မက “ပုစွန်ခေါင်းဆောင်ကြီးရှင့်၊ ပျက်ရည်မစဲ ငိုပွဲဆင်ရ ကျွန်မ ချစ်ခင် မောင်တော်ဆင်ကို ခုပင်မနှေး လွှတ်၍ပေးပါ တောင်းပန်ပါသည်။” ဤသို့ ကနွဲ့ကလျ ဆင်မအသံကြားသောအခါ ရွှေပုစွန်ဝူး ပျက်လုံးပြူးက အားလျှော့ရှာသည်။ အခွင့်ကောင်းရပြီး ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ဒုတိယခြေမြှောက်ကာ ပုစွန်လုံးပေါ် တအားနင်းကာ ခြင်းခတ်သည့်အသွင် လမ်းပေါ်အတင်လိုက် ဆင်များဝိုင်းစု အမှုန့်ပြုတော့သည်။ ဤသို့လျှင် မိန်းမများကြောင့် ယောကျ်ားများ ကိုယ်သိုက်ပျောက် အကုသိုလ်စိတ်ပေါက်၍ ဒုက္ခရောက်ရပုံကို ဤနိကာယ်၌ ကျယ်ဝန်းစွာ ပြထားသည်။<br> <hr> ယောကျ်ားများကြောင့် မိန်းမများလည်း ဒုက္ခ။ ။<br> ဘုရားရှင်က အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူပြီး အဖွင့်၌ ကြေးပြာသာဒ်တံခါး၌ ရပ်နေသော ရဟန်းငယ်ကိုမြင်၍ မိဖုရားတဦး ရာဂဘီလူး ပူးဝင်ဖမ်းစား သေသွားသည်။ ဂုတ္တိလ စောင်းဆရာ၏ ညဉ့်ဦးပိုင်းအချိန် အိမ်တံခါးထိုင်ကာ ခံစားမှုအပြည့်ပါသော သီချင်းသံနှင့် စောင်းသံကိုကြားရသော ဗာရာဏသီ အမျိုးသမီးတဦး အသံကြားရာ စောင်းဆရာထံ ချက်ချင်းလာတော့သည်။ သို့သော် တံခါးထင်၍ ထွက်သောနေရာမှ ပြတင်းဖြစ်နေသဖြင့် ကောင်းကင်၌ပင် အမျိုးသမီး အသက်ပျောက်တော့၏။ သာဓကများစွာ ဤနိကာယ်မှာ ဖတ်ရပါမည်။</p> <h3>ကိလေသာမဖြစ်ရေး အလုပ်ပေးသည်</h3> <p>ဤသို့လျှင် သံသရာ၌ ထီးမသတ္တဝါ အနန္တတို့ ကိလေသာကြောင့်သာ ဒုက္ခရောက်ရသည်ဖြစ်ရာ ထိုကိလေသာမဖြစ်ရေးကို ကျမ်းမြတ်က အလုပ်ပေးပါသည်။ နီဝရဏပ္ပဟာနဝဂ်၌ ဘုရားရှင်က “နှစ်သက်ဖွယ် သုဘအာရုံကြောင့် မဖြစ်သေးသော ကာမတဏှာဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးကာမတဏှာလည်း တိုးပွားသည်။ မတင့်တယ်သော အသုဘအာရုံနှင့် ပဌမဈာန်သည်သာ ကာမတဏှာကင်းကြောင်း” စသည်ဖြင့် ကိလေသာအားလုံးပယ်ရေးအတွက် အလုပ်ပေးတော်မူသည်။ ယင်းဒေသနာအဖွင့်၌-<br> ၁။ ကျောင်းကန်ဘုရား ဝတ်နိဗဒ်များပြုခြင်း၊<br> ၂။ ပရိယတ္တိ သင်ကြားပို့ချခြင်း၊<br> ၃။ ဓူတင် ၁၃-ပါး ဆောင်ထားခြင်း၊<br> ၄။ ဈာန်သမာပတ် ဝင်စားခြင်း၊<br> ၅။ ဝိပဿနာ ရှုမှတ်ပွားများနေခြင်း၊</p> <p>၆။ ဥပုသ်အိမ်၊ ဆွမ်းစားကျောင်းဆောက်စသော ဝေယျာဝစ္စများ ပြုနေခြင်း တို့ဖြင့် ကိလေသာများ ဖြစ်ခွင့်မရပုံ ဖွင့်ပြပါသည်။</p> <h3>ဝေယျာဝစ္စဖြင့် ကိလေသာခွာ</h3> <p>ရဟန်း ၇-ဝါရ အရှင်တိဿသည် တားဆီးမရ လူထွက်လိုလှ၍ ဆရာ့ထံခွင့်ပန်ရာ တပည့်တိဿ၏ အရဟတ္တဖိုလ်ရမည့် အကြောင်းကိုမြင်သော ဆရာက “ငါတို့ အိုပြီ၊ ငါတို့ နေဖို့ ကျောင်းတဆောင် ဆောက်ခဲ့ပါ” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် ဝန်ခံလိုက်ရသည်။ ဆောက်ပြီး၍ ဆရာ့ထံသွားအလျှောက်တွင် “ငါ့ရှင် ပင်ပန်းရသောကျောင်းမှာ ယနေ့တရက် ငါ့ရှင်ပင် နားမနေကျိန်းစက်ပါ” ဆရာ့အမိန့်အရ ကျောင်းသစ်ဝင်ထိုင်ကာ...<br> <hr> “ဆရာ့အတွက် ဝေယျာဝစ္စကျနအောင် ငါပြုပြီးပေါ့” ဆင်ခြင်စဉ် ဝင်လာသော ပီတိကိုခွာ ဝိပဿနာအရှုလိုက် အရဟတ္တဖိုလ် ဆိုက်သွားသည်၊ ဤကား ဝေယျာဝစ္စဖြင့်ခွာထားသော ကိလေသာ နေရာမရတော့ခြင်းပင်၊ အခြားဆိုင်ရာများကိုလည်း ကျမ်းမြတ်က ဖွင့်အပ်သည်။</p> <h3>ရှက်ကြောက် ၂-ပါး၊ လောကစောင့်တရား</h3> <p>သတ္တဝါများ ရှက်ကြောက်ကင်း၍သာ ပြစ်မှုမျိုးစုံကုန်အောင်ပြုကြသည်။ အဟိရိက၊ အနောတ္တပ္ပ ကိလေသာ ၂-ပါး၏ သဘောပင်၊ မင်းအလိုလိုက်လျှင် လောက၌ ဆရာ့မယား၊ ဘကြီး၊ ဘထွေး မယား စသည် သီးခြားမရှိတော့နိုင်၊ အိမ်ခွေး၊ တောခွေးစသည်များပမာ လောကကြီး ရောယှက်ရှုပ်ထွေးတော့မည်၊ ထို့ကြောင့် ဟိရီ ဩတ္တပ္ပ (ရှက်၊ ကြောက်) တရား ၂-ပါးသည် လောကစောင့်တရားဖြစ်သည်စသည်ဖြင့်လည်း မိန့်သည်။</p> <p>ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ့် နိဗ္ဗာန်အထိ နယ်ကျယ်။ ။ ထိုအကြောင်းကို ပဏိဟိတအစ္ဆဝဂ်၌ ပြသည်၊ စပါးဆူးအစ မည်သည့်ဆူးဖြစ်ဖြစ် စူးအောင်ထောင်ထားမှ စူးသည်၊ သွေးထွက်သည်၊ သို့မဟုတ်က မစူး၊ အလားတူပင် မြက်ဆုပ်အလှူပင်ဖြစ်စေ ဝဋ်မှထွက်မြောက်မှုတောင့်တလျှင် ရနိုင်သည် စသည်ဖြင့် အားသေးသော စပါးဆူးနှင့် ကုသိုလ်ငယ်ကို ပုံပြုမိန့်သည်။</p> <p>သာသနာမှာ သက်သာရာမျိုးစုံ။ ။ အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမ သုတ္တန်ကိုဟောပြီး တချိန် သီလစင်ကြယ်သူ ရဟန်း ၆၀-ရဟန္တာဖြစ်၍ ပါရာဇိကကျသူ ရဟန်း ၆၀-သွေးအန်ကြသည်၊ သာမဏေပြု၍ သီလံထိန်း၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ် အနာဂါမ်ဖြစ်ကြ၊ အချို့နတ်ပြည်ရောက်ကြသည်။ အာပတ်ငယ်သင့်သူ ရဟန်း ၆၀၊ လူထွက်၍ သရဏဂုံ သီလစောင့် သောတာပန် စသည်ဖြစ်ကြ၊ အချို့နတ်ပြည်ရောက်ကြသည်။ (သွေးအန်လူထွက်အောင် ဟောသည်မဟုတ်။) ယင်းအကျိုးများမြင်၍ ဟောပါသည်။</p> <p>နတ်များမှတဆင့် ယင်းသုတ္တန်ကို အခြားသံဃာတော်များ ကြားသိရာ “သာသနာမှာ သန့်ရှင်းစွာနေဖို့မလွယ်” ရည်ရွယ်ပြီး ရဟန်း ရာ ထောင် လူ့ဘောင်ကူးကြသည်၊ ဤအကြောင်းကြောင့် ဘုရားရှင်က “သမုဒ္ဒရာမှာ ဆိပ်ကမ်းများသလို ငါဘုရားသာသနာမှာ သက်သာရာအကြောင်းက များကြသည်။ အပ္ပနာပစာရ ဘာဝနာ မဟုတ်စေကာမူ မေတ္တာနှင့် ရွှေပိုး ပွားများမှု လက်ဖျစ်တချက် မကြာဆိုင်ရာ ရွှေပိုင်းပွားများမှု၊ မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သောစိတ်ကို မှီဝဲမှုသည်ပင် သတ္တဝါတို့အား စီးပွားချမ်းသာနှံ့သွားသည်သာ၊ ပြည်သူ့ဆွမ်းကို အကျိုးရှိရှိ စားသူဟု ဆိုထိုက်သည်သာ” မိန့်သော စူဠအစ္ဆရာသံဃာတသုတ်ကို တွေ့ရလတ္တံ့။</p> <hr><h3>သာသနာ၏ မူရင်းဖြစ်လတ် ပရိယတ်</h3> <p>အဓိဂမ=ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၊ ပဋိပတ္တိ=အကျင့်သီလ၊ ပရိယတ္တိ=ပိဋက ၃-ပုံ၊ လိင်္ဂ=ရဟန်းအသွင်၊ ဓာတု=ဘုရားဓာတ်တော်များဟု ကွယ်ခြင်း ၅-မျိုးတွင် ပရိယတ်သာ လိုရင်းဖြစ်၍ သီဟိုဠ် စဏ္ဍာလတိဿဘေးကြီးဖြစ်ချိန် သိကြားမင်းသည် ဖောင်ဖန်ဆင်းပြီး သီဟိုဠ်သံဃာများကို အိန္ဒိယပို့ပေးခဲ့သည်၊ ရဟန်းတော် ၆-ကျိပ်မှာ သီဟိုဠ်မှာပင်နေပြီး သစ်မြစ်သစ်ဥ သစ်ရွက်များဖြင့် အသက်မွေးကာ ဗိုက်ပေါ်သဲပူတင်၊ ဦးခေါင်းချင်းယှဉ်၍ ၁၂-နှစ်တိုင်တိုင် ပိဋကတ်တော်များကို စောင့်ရှောက်ကြသည်။</p> <p>ကာလကောင်း၍ အိန္ဒိယမှ သံဃာတော် ၇၀၀ သီဟိုဠ် ပြန်ကြွ၊ သီဟိုဠ်ကျန်သံဃာ ၆-ကျိပ်နှင့် ပိဋကတ်တော်များကို တိုက်ဆိုင်ကြည့်ရာ အက္ခရာတလုံးမျှ မမှားယွင်းကြပါ၊ ထိုအစည်းအဝေးတွင် သာသနာတော်၏ ရေသောက်မြစ်သည် ပရိယတ်လော၊ ပဋိပတ်လော စောကြောကြသည်။</p> <h3>အဖြေ ၂-ပြားရှိခဲ့ပါလည်း</h3> <p>“ပံ့သုကူဆောင် အရှင်များက ပဋိပတ်၊ ဓမ္မကထိကများက ပရိယတ္တိ” အကြောင်းအသီးသီးပြ ဖြေဆိုကြရာ ပရိယတ်သာ သာသနာတော်၏ ရေသောက်မြစ် ဖြစ်ပုံတင်ပြသော ဓမ္မကထိကများ၏ အဆိုက အောင်မှတ်ရသွားကြောင်း အကိုးသာဓကများစွာ ဤကျမ်းမှာ ပြထားသည်။ သာသနာမှု ထူးချွန်ဆုရသူများ၊ သာသနာတော်အတွက် အားတက်ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဗုဒ္ဓကိုယ်တိုင် ပေးအပ်သော ဘွဲ့ထူးရပုဂ္ဂိုလ်အားလုံးကိုလည်း ဤကျမ်း၌ စုံလင်စွာကြည်ညိုရပါမည်။ တာဝတိံသာတွင် အဘိဓမ္မာဟောပြီး၍ ဘုရားရှင် လူ့ပြည်ဆင်းရာတွင် သင်္ကဿမြို့တံခါး၌ ဘုရားရှင်ကို ကြိုနေကြသော ပရိသတ်မှာ ၁၂-ယူဇနာရှိသည်။</p> <p>ယင်းပရိသတ်အား ဘုရားရှင်က ပုထုဇဉ်များဆိုင်ရာ သောတာပန်များဆိုင်ရာ စသည်ဖြင့် ပုစ္ဆာများကို တဆင့်စီမြှင့်၍ မေးတော်မူရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်အရာ၌ အရှင်မောဂ္ဂလာန်ဖြေဆိုနိုင်သော်လည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာအရာ၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာသာ ဖြေနိုင်သည်။ ထို့ထက်လွန်၍လည်း ဘုရားအရာဖြစ်သော ပုစ္ဆာကိုမေးတော်မူပြန်ရာ ဗုဒ္ဓထံမှ ရသော သဲလွန်စဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာပင် ဖြေနိုင်သည်၊ ဤဖြစ်ရပ်အရ “အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ပညာအကြီးဆုံး” ဗုဒ္ဓကိုယ်တိုင် ပေးအပ်သော ထူးချွန်ဆုကို ရရှိပါသည်။</p> <h3>စိတ်ဓာတ်ရင့်တည် မြတ်ပါရမီ</h3> <p>သူတော်ကောင်းတို့၏ ပါရမီစိတ်ဓာတ်ကား ဖြစ်ရာဘဝ မြင့်မြတ်တည်ကြည်လှသည်၊ “ဝတ္ထုအာရုံ ကာမဂုဏ်တွေ များလှ၍ သူ့ဘက်က စိတ်ပါးနေမှာ ပါရမီရှင်များအား အထင်မသေးသင့်ပါ၊ သန်းကြွယ်သူဌေးသားများ ဖြစ်ကြသော သရဒလုလင်နှင့် သီရိဝဍ္ဎနလုလင်တို့သည် တသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်းထက်ကပင် ပါရမီဖြည့်ဖက်များဖြစ်ကြ၍ ယခုဘဝမှာလည်း အတူတကွ နေထိုင် သွားလာကြသည်။<br> <hr> အချိန်မှာ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ တောင်ထိပ်ပွဲသဘင်တွင် လုလင် ၂-ဦးယှဉ်ကာ ပွဲကြည့်နေခိုက် ဖြစ်သည်။ ရှေးယခင်ကဆိုလျှင် ၂-ဦးသား ရယ်မောစရာ ဆုပေးစရာရှိလျှင် ရယ်မောဆုပေးကြ၊ ထိတ်လန့်စရာတွေ့လျှင်လည်း ထိတ်လန့်ကြ၏၊ ဉာဏ်ရင့်လာသော ယခုအခါ၌ကား ယခင်ကလို မဟုတ်တော့ဘဲ “ဤပွဲ၌ တကယ်ကြည့်စရာ ဘာမျှမရှိ၊ နှစ်တရာမရောက်ခင် အားလုံး အမည်တွေ ပျောက်ကုန်မှာပဲ၊ လွတ်မြောက်ရာ တရားကို ရှာဖို့ သင့်တော့သည်” ဤသို့ ပွဲကြည့်ရင်း သံဝေဂမြင် အာရုံထင်နေကြသည်။</p> <p>တဦးနှင့်တဦး အကဲခတ် စိတ်ကူးများ တင်ပြကြကာ ထွက်လမ်းရှာ၍ အဆုံးတွင် ဗုဒ္ဓခြေတော်ရင်းရောက် အဂ္ဂသာဝကအစုံတို့ ဖြစ်ကုန်တော့သည်၊ ပါရမီရှင်တို့၏ ဉာဏ်အစဉ်ကား ကြည်လင်ရွှင်လန်းဖွယ်ပါတည်း။</p> <h3>ထူးချွန်ဂုဏ်ရှိ ပိပ္ပလိနှင့် မယ်ဘဒ္ဒါ</h3> <p>ပိပ္ပလိလုလင်မှာ ၈၇-ကုဋေ ကြွယ်ဝ၍ စည်းစိမ်ကြီးလှသော်လည်း ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာခဲ့သဖြင့် ကာမဂုဏ် အာရုံစိတ် ခေါင်းပါးလှသည်၊ မိဘများဆန္ဒအရ မငြင်းသာ၍ “အမေ့ချွေးမ ရွှေရုပ်လိုလှလျှင် သားယူပါမည်” ဝန်ခံမိရကား ရွှေရုပ်ကိုရှာ မယ်ဘဒ္ဒါကို တွေ့ရသည်။ ယင်းသူမကလည်း နည်းတူ ကာမစိတ် ပါးသူပင် ဖြစ်သည်။ “အိမ်ရာမထောင်လိုကြကြောင်း” အချင်းချင်း လျှို့ဝှက်စာရေးကြရာ လမ်းတွင် ဆုံမိသော စာပို့လုလင် ၂-ဦး စာပါအဓိပ္ပာယ်ဖျက်၊ ချစ်ကြိုက်စကား ရေးစွက်၍ ပို့ကြသဖြင့် မကြိုက်ကြသူ ၂-ယောက် လင်မယားအရာ ရောက်သွားသည်။</p> <p>သို့သော် ညအိပ်စဉ် ၂-ဦးကြား ပန်းကုံးထား၍ အိပ်ကြ၏။ မိဘများ ကွယ်လွန်သော် ဘုံ ၃-ပါးကို မီးလောင်အိမ်ပမာ ဉာဏ်မှာ ထင်လာကြသဖြင့် ဈေးမှ ပရိက္ခရာဝယ်၍ လောက၌ရှိသော ရဟန္တာများကို ရည်ညွှန်းပြီး ရဟန်းပြုကြ၊ ပြာသာဒ်ပေါ်မှ ဆင်း၊ တောထွက်ကြသည်။ လင်မယား ၂-ဦး လမ်းခွဲသွားချိန် “ကမ္ဘာတသိန်းဖွဲ့ထားတဲ့မိတ် ယနေ့ပြတ်ပါပြီ” ဟု ဘဒ္ဒါက လျှောက်ထားအပြီး မြေကြီးသည် “စကြဝဠာ မြင်းမိုရ်တောင်တို့ကို ဆောင်စွမ်းနိုင်သော်လည်း အရှင် ၂-ပါးတို့ ဂုဏ်မဆောင်နိုင်တော့ပါ” ဆိုသည့်အနေ မြည်ဟည်း တုန်လှုပ်လေသည်။</p> <p>ထိုပိပ္ပလိကား ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ၃-ဂါဝုတ် ခရီးကြွ ကြိုဆိုပြီး ချီးမြှောက်ရသူ အရှင်မဟာကဿပဖြစ်လာသည်၊ ယင်းအရှင်မြတ်ကြီးနှင့်ဘုရားရှင် သင်္ကန်းချင်း လဲလှယ်ဝတ်၍ မြေလှုပ်ပုံ၊ ဂူကပ်အရာ ထူးချွန်ပုံ တွေ့ရပါမည်။ သာသနာတော်ကြီး ကြာရှည်အောင် အစဆုံး သံဂါယနာ တင်တော်မူသော သာသနာဦးကိုင် သံဃာဦးစီး ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး၏ ဖြစ်ရပ်ကား အံ့သြသပ္ပါယ်ဖွယ်ပါတကား။</p> <hr><h3>မင်္ဂလာဦး ထွက်ပြေးသူ လုလင်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီထွေး ရေဝတကို မိဘများ အရွယ်ရောက်လာလျှင် ရဟန်းပြုသွားမည်စိုး၍ ၇-နှစ်အရွယ် ငယ်ငယ်နှင့်ပင် အိမ်ထောင် ချပေးလိုက်သည်၊ မင်္ဂလာဆောင်သောနေ့ အသက် ၁၂၀-ရှိ အဖွားအိုကိုမြင် သံဝေဂထင်၍ ရွယ်တူ ကစားဖော်များနှင့် ကစားသယောင်ဆောင် ထွက်ပြေးသည်။</p> <p>တောကျောင်းတကျောင်းအရောက် ရှင်ပြုပေးဖို့ ရဟန်းတော်များကို တောင်းပန်ရာ “ဝတ်ကောင်းစားလှနှင့် ငါတို့မသိသူကို ရှင်ပြုမပေးဝံ့” ဟု မိန့်ကြသဖြင့် ရေဝတသည် လက် ၂-ဘက်မြှောက်ကာ “တပည့်တော်ကိုလုနေကြပါသည်” အော်တော့သည်၊ သံဃာများ စုလာ မေးကြသောအခါ “အဝတ်တန်ဆာကို မလုပါ၊ ရှင်ပြုပေးလျှင် ရမည့် လူနတ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာ (ရှင်မပြု၍ မရသဖြင့်) လုနေပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီထွေးဖြစ်ကြောင်းလည်း လျှောက်သဖြင့် ရဟန်းများက ရှင်ပြုပေးကြ၊ နောင် ရဟန်းပြုပေးကြသည်၊ တရားအားထုတ်ရဟန်းကိစ္စ ပြီးသွား၏၊ တောကျောင်းနေမှုအရာတွင် ထူးချွန်ဆုရပုံ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ တွေ့ရမည်။</p> <h3>တသာသနာလုံးသိသော အရှင်သီဝလိ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ကောလိယသာကီဝင်မျိုး သုပ္ပဝါသာ မင်းသမီးဝမ်း၌ ၇-နှစ် ၇-ရက် သန္ဓေနေပြီးမှ ဖွားမြင်လာရသည်၊ သန္ဓေတည်နေချိန်မှစ၍ ရာပေါင်းများစွာ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာများ ညဉ့်နံနက် ဆက်ရောက်လာကြသည်၊ မိခင် သုပ္ပဝါသာမှာ အရာရာ ရှေးကထက် ပြည့်စုံတော့၏။ မင်းသမီးလက်နှင့်ထိသော မျိုးစေ့တောင်း ကြဲရာ မျိုးစေ့တစေ့မှ အပင်ရာထောင်ပေါက်၍ တပယ်ကျယ်လယ်မှ စပါးလှည်း အစီး ၅၀၊ ၆၀-တိုက်ရသည်။</p> <p>အရှင်သီဝလိဖွားပြီး ၇-ရက်လုံး ဆွမ်းကပ်ရာ ဖွားစ သီဝလိသူငယ်မှာ သံဃာအား သောက်သုံးရေ ကပ်ခြင်းစသော ဝေယျာဝစ္စများ ပြုနိုင်သည်။ ဆွမ်းကျွေး နောက်ဆုံးရက်တွင် အရှင်သာရိပုတ္တရာက သူ့ဆန္ဒမေး၊ တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးပြီး ရှင်ပြုရန် ဆံရိတ်ရာ အပြီးတွင် ရဟန္တာဖြစ်သည်။</p> <p>အရှင်သီဝလိ သွားလေရာရာ၌ လူနတ်များက လှူဖွယ်များ အံ့ခန်းမကုန် လှူကြသည်။ ရှားတောကျောင်း အရှင်ရေဝတထံ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ကြွရောက်ရာတွင် “သီဝလိပါလျှင် ခရီးဖြောင့် တောလမ်းကကြွ” ဗုဒ္ဓအမိန့်အတိုင်း တောလမ်းက ကြသည်။ တောတွင်းနတ်များက အရှင်သီဝလိအား အမှူးထား၍ ၇-ရက်လုံး ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည် လှူကြသည်။ သို့သော် အရှင်မြတ် မိခင်ဝမ်း၌ ၇-နှစ် ၇-ရက် ကိန်းအောင်းရခြင်း၊ ဖွားခါနီး ၇-ရက်လုံး မိခင်မှာ မချိမဆံ့ ပင်ပန်းရခြင်းတို့မှာ-<br> <hr> လည်း အကြောင်းရင်း အကုသိုလ်ရှိရမည်ဖြစ်ရာ ရင်နင့်ဖွယ်ရာ ဤကျမ်းမှာ ဖတ်ရှုရပါမည်။</p> <h3>ဒါနဆိုင်ရာ ပြုဖွယ်ရာ</h3> <p>အလုပ်သမားက သူဌေးကြီးဖြစ်။ ။ ဗာရာဏသီပြည် သုမနသူဌေးကြီး၏ အလုပ်သမား အန္နဘာရ သူဆင်းရဲသည် ဆွမ်းလုံးဝမရသေးသော ဥပရိဋ္ဌပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်အား သူ့အတွက် ထမင်းကိုလှူရာ လိမ္မာသော ဇနီးသည်ကပါ သူ့ထမင်းထပ်လှူသည်။ “သူဆင်းရဲဘဝမှ လွတ်ရပါလို၏” ဟု ဆုတောင်းလိုက်ကြ၏။ ယင်းအလှူကို သူဌေး၏ ထီးချက်စောင့်နတ်က ကောင်းချီးပေးသည်။</p> <p>သူဌေးကလည်း ဝမ်းသာ၍ ၁၀၀၀-ကျပ်ပေးပြီး မင်းနန်းတော် ခေါ်သွားရာ မင်းကြီးကပါ ငွေ ၁၀၀၀-ကျပ်နှင့် အိမ်နေရာ ထပ်ပေးပြန်သည်။ အိမ်နေရာကို သုတ်သင်ရာတွင် ပေါက်တူးထိသောနေရာတိုင်း ရွှေအိုးများရသဖြင့် ဓနသေဋ္ဌိဘွဲ့နှင့် ထီးဖြူပါရခြင်းသည် ပဌမဇော စေတနာအကျိုးပင် ဖြစ်၏။ နေ့စဉ် အလှူကြီးလှူနေသော သုမနသူဌေးကြီးအား နတ်က ကောင်းချီးမပေး၊ သူဆင်းရဲအားသာ ပေးပုံကို စုံလင်စွာ ကြည်ညိုရပါမည်။</p> <h3>ဆံပင်ကိုဖြတ် ၈-ကျပ်နှင့်ရောင်း</h3> <p>ဥဇ္ဇေနီမြို့အနီး ကေလပနာဠိနိဂုံးသူ (မိဘမရှိတော့၍ အဒေါ်နှင့် နေရသော စီးပွားပျက်) သဒ္ဓါရှင် အမျိုးသမီးသည် ဆွမ်းခံ၍ရမလာသော အရှင်ကစ္စာနအဝင်အပါ ရဟန္တာ ၈-ပါးကို မြင်၍ ကြည်ညိုပြီး အိမ်သို့ပင့်ထားကာ မိမိဆံပင်ကိုဖြတ်ပြီး အဒေါ် (အထိန်းတော်ကြီး) အား သွားရောင်းစေသည်။</p> <p>ယင်းဆံပင်ကို သူဌေးသမီးတဦးက ၁၀၀၀-ကျပ်အထိ ပေးဝယ်ဖူးသော်လည်း မရောင်းခဲ့ပါ၊ ယခု သွားရောင်းရာ၌ကား ၈-ကျပ်သာ ပေးလိုက်တော့သည်။ (ရောင်းလိုလှ၍ ရောင်းဈေးကျ၏၊ အဋ္ဌကထာ) ရဟန္တာ ၈-ပါးအား တပါး ၁-ကျပ်တန်ထား၍ စီမံချက်ပြုတ်ပြီး အဒေါ်အား ကပ်လှူစေသည်။ အရှင်ကစ္စာန အမိန့်အရ ရောက်လာသောဆွမ်းအမသည် ဝမ်းသာစွာ အရှင်မြတ် ၈-ပါးအား ရှိခိုးသည်နှင့်တပြိုင်နက် ဆံပင်များ မူလအတိုင်း ရှည်ထွက်လာသည်။</p> <p>လယ်မြေကောင်း၌စိုက်သော ပျိုးပင်ကား မကြာပါ။ သူမ၏ သဒ္ဓါတရားကို အရှင်မြတ်များ မိန့်၍သိသော စန္ဒပဇ္ဇောတမင်းသည် သူမကိုခေါ်စေပြီး မိဖုရားကြီးအရာထားလိုက်၏။ နောက်ပိုင်းတွင် ဘုရားကျောင်းအမဖြစ်၍ ဥဇ္ဇေနီပြည် သာသနာ နေလပမာလင်းပုံ စုံလင်အောင် ပြထားသည်။</p> <hr><h3>တထည်ဝတ်ရုံ ၂-ကိုယ်ခြုံရ</h3> <p>ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ဗန္ဓုမတီမြို့ ပုဏ္ဏားဇနီးမောင်နှံမှာ ခါးဝတ်တထည်စီရှိသော်လည်း ခြုံထည်မှာတထည်တည်းရှိ၍ “ဧကသာဋကပုဏ္ဏား” ဟု ထင်ရှားသည်။ အပြင်သို့ တဦးစီသာ ထွက်ရ၏။ ဘုရားရှင်တရား ပုဏ္ဏားသွားနာစဉ် ညဉ့်ဦးပိုင်း သဒ္ဓါဖြစ်ကာ လှူမည်ကြံမိသည်၊ “၂-ယောက်မှ တထည်သာရှိသည်၊ ခြုံထည်မရှိက မည်သူမျှ အပြင်မထွက်နိုင်” ကြံကာ ပျက်သွားသည်၊ သန်းခေါင်ယံမှာလည်း ကြံပြီးပျက်၊ မိုးသောက်ယံမှသာ အလှူဖြစ်ပြီး “ငါအောင်ပြီ” ၃-ကြိမ် ဟစ်ကြွေးသည်။</p> <p>ဗန္ဓုမမင်းကြီးကြား၍ လေ့လာ၊ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ ဝတ်စုံတစုံပို့စေ၏။ ဘုရားအား လှူပြန်သည်၊ မင်းကြီးက ၂-စုံ၊ ၄-စုံစသည်ဖြင့် ပို့ပြန်ရာ အားလုံးလှူပစ်သည်။ ၃၂-စုံရှိသောအခါမှ မိမိတို့ဇနီးမောင်နှံအတွက် ၂-စုံထား၊ အစုံ ၃၀-လှူသည်။ တရားနာရင်း ခြုံရန် တသိန်းတန်ကမ္ဗလာခြုံထည်ရသည်ကိုလည်း ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော် မျက်နှာကြက်တပ် လှူပြန်၏။ ပုဏ္ဏား၏စေတနာကျိုးသည် အသုံးအဆောင် အားလုံး ၈-မျိုးစီရသော ပုရောဟိတ်ရာထူး အဆင့်အထိပင် ကော်မြှောက်တင်ပေးလိုက်တော့သည်။ ကျမ်းစာအတွင်း၌ ဖြစ်ရပ်စုံကို အတော်ကုန်အောင် ပြထားသဖြင့် ဖတ်ရှုသူများ သဒ္ဓါကြည်လင် ဒါနပါရမီရှင်များ ဖြစ်ကြပါလိမ့်မည်၊ ဖြစ်ကြပါစေ၊ ယင်းပုဏ္ဏားကား သာသနာတော်၏ ထိပ်ခေါင်တင် တတိယ မဟာသာဝက အရှင်မဟာကဿပပင်တည်း။</p> <h3>သီလဆိုင်ရာ သုံးဖွယ်ရာ</h3> <h3>ဥပုသ်နေ့ဝက် တန်ခိုးထက်</h3> <p>“ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၊ သာသနာဝယ်၊ လိမ္မာလေငြား၊ အမျိုးသားတို့၊ လိမ္မာလေပြီး၊ အမျိုးသမီးတို့၊ အံ့သြဖွယ်ရာ၊ မှန်စွာဖြစ်ထ၊ မြတ်သီလ၏၊ ကျနစုံလင်၊ ကျိုးအင်ကို၊ အရှင်များစွာ၊ နတ်ဗြဟ္မာသည်၊ ဘယ်မှာရေးသား၊ (ပြည့်စုံအောင်) ဟောကြားနိုင်ပါမည်နည်း၊ မဟောကြားနိုင်သည်သာ။”</p> <p>ဆရာမြတ်တို့သည် သီလကျိုးကိုဤသို့ပင် အားပါးတရ ညွှန်ပြတော်မူပါသည်။ မှန်ပါ၏၊ ဟိမဝန္တာမှ ရသေ့ ၅၀၀၊ ကောသမ္ဘီမြို့၊ ဒကာသူဌေး ၃-ဦးထံ ကြွလာကြစဉ် ခရီးခဲ၌ ရေငတ်ကြ၍ ညောင်ပင်ကြီးအောက် အရောက် ညောင်စောင့်နတ်မင်းထံ အချီးအမြှောက် တောင့်တကြသည်။</p> <p>နတ်မင်းသည် လက်ကိုဆန့်၍ အဖျော်စသည်များ ကပ်ရာ ရသေ့များအံ့ဩကြပြီး ရှေးကုသိုလ်ကို မေးရာတွင် “လောက၌ ဘုရားပွင့်၍ သာဝတ္တိပြည်မှာ သီတင်းသုံးနေသည်၊ ဘုရားရှင်အား ပြုစုသော အနာထပိဏ်သူဌေးကြီးသည် ဥပုသ်နေ့များမှာ အလုပ်သမားများအား လုပ်ခအပြည့်ပေးပြီး ဥပုသ်စောင့်စေပါသည်၊ ကျွန်ုပ်မှာမူ...<br> <hr> နံနက်ပိုင်းမသိ၊ နေ့ခင်းထမင်းစားပြန်မှ သိရသဖြင့် နေ့ဝက်ဥပုသ်ကိုသာ ဖြူစင်သန့်ရှင်းအောင် စောင့်သုံးခဲ့ရပါသည်။ ထိုနေ့ပင် လေနာဖြင့်ကွယ်လွန်၍ ဤစည်းစိမ်ကို ရပါသည်” ဟု ဖြေဆိုသည်။ နေ့ဝက် ဥပုသ်အကျိုးပင် ဤမျှ များမြတ်လျှင် တနေ့လုံး တလလုံး စောင့်သုံးသောဥပုသ်တို့ အကျိုးကား မတိုင်းတာနိုင်တော့ပါ။</p> <h3>သိကြားမင်းစကား အမှားဖြစ်</h3> <p>သုဓမ္မာသဘင်တွင် သိကြားမင်း တရားဟောစဉ်က “ငါ့လို သိကြားမင်းစည်းစိမ် လိုလားကြလျှင် အဋ္ဌင်္ဂဥပုသ်စောင့်သုံးကြ” ဟု မိန့်ဖူးသည်၊ ထိုစကားကိုသိသော ဘုရားရှင်က “ငါ့လို ရဟန္တာလိုဖြစ်လျှင် ဥပုသ်စောင့်သုံးကြ၊ ရဟန္တာအရှင်မြတ်များ ဟောမှသာ ဥပုသ်ကျိုးကုန်သည်၊ သိကြားမင်းစည်းစိမ်မျှ ဥပုသ်ကျိုးမကုန်” ဤသို့ ဘုရားရှင်သည် သီလကျိုးကို နိဗ္ဗာန်ထိ ပို့တော်မူပုံဖြင့်လည်း သီလကို အားထားထိုက်ကြောင်း ထင်ရှားမည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ညီတော် အာနန္ဒာအလောင်းစသော မင်းသားများသည် မင်းသားစည်းစိမ်ရပ်နား၍ တဝါတွင်းလုံး အဝတ်ဖြူဝတ်ကာ ၁၀-ပါးသီလ စောင့်ကြသည်ကို ဤနိကာယ်နေရာများစွာတွင် မြင်ရပါသည်။</p> <h3>ရဟန်းသီလ နတ်စည်းစိမ်အသင်္ချေယျ</h3> <p>ကဿပဘုရား သာသနာတော်နောက်ပိုင်း ရဟန်းတော် ၇-ပါး တောင်ပေါ်လှေကားထောင်တက်ပြီး “မိမိစိတ် မိမိမနိုင်သူ ပြန်ဆင်း၊ နောင်တ တဖန် မပူပန်စေနှင့်၊ တက်ခဲ့သောလှေကားဖြုတ်ချကြ” ပြောဆိုကာ သဘောတူလှေကားဖြုတ်ချ အသက်စွန့်၍ အားထုတ်ကြသည်။</p> <p>သံဃာထေရ် ၅ ရက်မြောက် ရဟန္တာဖြစ်၍ ဒုတိယထေရ် ၇-ရက်မြောက်၌ အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ ဗြဟ္မာ့ပြည်သွားဖြစ်သည်၊ ကြွင်း ၅-ပါး ထိုဘဝ မဂ်ဖိုလ် မရကြသော်လည်း ဖြူစင်သော ရဟန်းသီလကြောင့် ဘုရားတဆူနှင့် တဆူအကြား အသင်္ချေယျတကပ်ပတ်လုံး လူ နတ် ချမ်းသာရ၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ပုက္ကုသာတိမင်း၊ သာယထေရ်၊ ဒါရုစိရိယထေရ်၊ ကုမာရကဿပထေရ်၊ ဒဗ္ဗထေရ်တို့ဖြစ်လာ၊ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံကြသည် စသည်ဖြင့် သီလကျိုးကို ကျယ်ဝန်းစွာ ကြည်ညိုရမည်။</p> <h3>ထွေထွေ ရာရာ သုတပဒေသာ</h3> <h3>လေယာဉ်ပျံလုပ် ပြည်အုပ်ချုပ်</h3> <p>ကဿပဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည်သား လက်သမားဆရာကြီးမှာ တပည့်ကြီး ၁၆-ဦး ရှိသည်၊ တဦးတဦးလျှင် ၁၀၀၀-စီ အနီးနေတပည့်များရာ တပည့်ကြီးငယ်ပေါင်း ၁၆၀၁၆ ဦးရှိပြီး လက်သမားပညာဖြင့် လုပ်ကိုင်စားသောက်ကြသည်၊ “အသက်ကြီးလျှင် လက်သမားအလုပ်မှလွယ်” ဆရာကြီးကြံကာ ရေသဖန်းသားကဲ့သို့သော သစ်ပေါ့များရှာ ဂဠုန်...<br> <hr> ရုပ်ပြုလုပ်လျက် အတွင်း၌ စက်ယန္တရားတပ်ပြီး တောတွင်းဆင်းပြသည်၊ တပည့်များကိုပါ ယင်းပညာသင်၊ လေယာဉ်ပျံလုပ်စေပြီး တိုင်းပြည်တည်ထောင် မင်းပြုကြ၊ တရားနှင့်အညီ အုပ်ချုပ်ကြ၍ သာယာဝပြောသော ကဋ္ဌဝါဟနပြည် ရှိခဲ့ကြောင်း ဤနိကာယ်တွင် ပြထားသည်။</p> <h3>ရေလုပ်သားနှင့် နတ်ပြည်၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းသမားနှင့် ပြိတ္တာ</h3> <p>နှစ် ၅၀-လုံး ရေလုပ်ငန်းနှင့် အသက်မွေးသူတဦး သေခါနီး မထနိုင်တော့ချိန် ဆွမ်းခံကိုယ်တော်တပါး ကြွလာပြီး သရဏဂုံ တည်စေသည်။ ၅-ပါးသီလ ပေးသောအခါ လျှာပြတ်ကျ အဆိုရပ်သွားသည်။ သရဏဂုံကုသိုလ်ဖြင့် စတုမဟာရာဇ်ဘုံဖြစ်ရသည်မှာ ကံငါသည်အတွက် အဖြစ်ထူးသလို နှစ် ၃၀-ပတ်လုံး ဒုတ္တိသကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းနေသော ကာလဥပါသကာမှာလည်း ဂင်္ဂါမြစ်၌ ၉-ဥသဘရှိသော မိကျောင်းပြိတ္တာ ဖြစ်သွားရသည်။ တချိန်တွင် ကမ္ဗကဆိပ်ရောက်လာသော ကျောက်တိုက်လှည်း ၆၀-ကို နွားများနှင့် ကျောက်များကိုပါ စားလိုက်သည်။ ယင်းဥပါသကာကား ကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်သော်လည်း ကမ္မဋ္ဌာန်းနိမိတ်မျှ မဖြစ်နိုင်သဖြင့် “ဘုရားသာသနာသည် ထွက်မြောက်ကြောင်းမဖြစ်နိုင်” ဟု သေခါနီး အယူဖောက်ပြန်သွားသောကြောင့်ပင်တည်း၊ အလားတူ အကြောင်းအရာတို့ကား များလှသည်။</p> <h3>နိဗ္ဗာန်တိုင်တဲ့ သဒ္ဓါကဲ၍</h3> <p>ယခုဘဝ သက်ဆုံးတိုင် မခွဲရက်သလို သံသရာတခွင်တွင်လည်း အတူသာယှဉ်လျက် နိဗ္ဗာန်တက်သည်အထိ လက်တွဲမဖြုတ်လိုကြပါကြောင်း နကုလဇနီးမောင်နှံက ဘုရားရှင်ထံ လျှောက်ရာတွင် ဘုရားရှင်က ဘဝပေါင်း ၂၀၀၀-အထိ မိဘ၊ ဘကြီး၊ ဘထွေးစသည် ဆွေမျိုးတော်စပ်ခဲ့သော ဇနီးမောင်နှံအား နိဗ္ဗာန်အထိ လက်တွဲမဖြုတ်နိုင်ကြောင်း ဟောအပ်သော တရားမြတ် ၄-ဖြာမှာလည်း တလောကလုံး ကျင့်သုံးဖွယ်ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>သား ငါးမသတ်ရ အမိန့်ကြောင့် ဈေးတွင် အသားဝယ်မရဖြစ်နေသော သုပ္ပိယာ အမျိုးသမီးမှာ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်က ဂိလာနပဉ္စင်းငယ်အတွက် အခက်တွေ့နေရာတွင် အိမ်ခန်းဝင်ကာ ပေါင်သားကို ဓားဖြင့်လှီးပြီး “ညီမရေ၊ သင့်ရာထည့်၍ အသားစွပ်ပြုတ် ဂိလာနကိုယ်တော်ထံသွားပို့” စသည် စီစဉ်၍ကပ်စေသည်။ ထူးချွန်သော စေတနာသဒ္ဓါမှုန်တို့ကြောင့် အမာရွတ်မျှမထင် အသားပြန်ပြည့်ပုံ၊ ဘုရားရှင်ချီးမြှောက်ပုံ၊ သိက္ခာပုဒ်ပညတ်ပုံ စုံလင်စွာကြည်ညိုရမည်။</p> <h3>မိဘပြုစု ရောင်းဝယ်မှုပါ</h3> <p>နှစ်တရာတမ်း သားသမီးများသည် နှစ်တရာပတ်လုံး မိဘ ၂-ပါးကို ပခုံးပေါ်တင်၍ လုပ်ကျွေးပြုစုစေကာမူ မိဘတို့အား ကျေးဇူးဆပ်ခြင်း မဖြစ်နိုင်သေး၊ စကြာမင်းစည်းစိမ်၌ မိဘတို့ကို အပ်...<br> <hr> ထားစေကာမူ ကျေးဇူးဆပ်ရာ မရောက်သေး ဟောတော်မူပြီး ကျေးဇူးဆပ်ရာရောက်ပုံကို တဖန်ထပ်၍ ဟောတော်မူသည်မှာ နိကာယ်စာရှုသူများအားလုံး ကျင့်သုံးဖွယ်ပင်တည်း။</p> <p>ကုန်ကို ဤသို့ဝယ်၍ ဤသို့ရောင်းလျှင် အမြတ်မည်မျှရနိုင်သည်ဟု ပညာမျက်စိရှိ၍ အရောင်းအဝယ်ကျွမ်းကျင်သော ဉာဏ်ဝီရိယရှိကာ အရင်းအနှီးထုတ်ပေးမည့် အမှီကောင်းရှိလျှင် ဈေးသည်ကြီးပွားနိုင်သည်စသည်ဖြင့် လောကအစီးအပွားများကို ပြည့်စုံစွာဟောထားသလို သာသနာတော် အစီးအပွားဆိုင်ရာမှာလည်း ကျမ်းပြည့်ပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ဘာဝနာဆိုင်ရာ ရှုဖွယ်ရာ</h3> <h3>မျိုးစေ့မှန်မှ အပင်သန်</h3> <p>“သေခြင်းတရားမှလွတ်မြောက်အောင် သင်္ခါရလောကကို မည်သို့ရှုရပါမည်နည်း” မောဃရာဇရသေ့က ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “အမြဲသတိရှိလျက် ငါစွဲကိုစွန့်ကာ သင်္ခါရလောကကို အလိုမလိုက် အကြိုက်မပါ သုညသာထင်အောင် ဉာဏ်ဖြင့် ရှုရမည်” ဟု ဖြေတော်မူလိုက်သည်။ အဆုံး၌ တပည့်ရသေ့ ၁၀၀၀ နှင့်အတူ မောဃရာဇရသေ့ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၊ ဧဟိဘိက္ခုချည်း ဖြစ်ကြ၊ ပရိသတ် ထောင်ပေါင်းများစွာလည်း မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်။ အရှင်မြတ်တို့၏ ကိစ္စပြီး ခရီးရောက်ပုံမှာ သာသနာတော်၏ အံ့ဖွယ်ပင်ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုအရှင်တို့မှာ သံသရာတခွင်က ပျိုးထားခဲ့သော ပါရမီမျိုးစေ့ရှိ၍သာ ဖြစ်သည်။ မှန်၏၊ အရှင်စူဠပန်အလောင်းမှာ အတိတ်သံသရာမင်းဖြစ်စဉ်အခါက မြို့ပြလှည့်လည်စဉ် စင်ကြယ်သော ပဝါထုတ်၍ ချွေးသုတ်မိရာ ထင်လာသော ကရဇကာယ၏ သဘာဝကို သုံးသပ်မိသော ပါရမီမျိုးစေ့ကြောင့် ယခု စူဠပန်ဘဝတွင် ပဝါပိုင်းကို “ရဇောဟရဏံ” အလှူခံနှင့် မှတ်ဉာဏ်ထားကာ ပွားများသဖြင့် ဂုဏ်ထူးအစုံရ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ရဟန္တာလောင်း မကောင်းမာန</h3> <p>ခေမာမိဖုရားကား အဆင်းလှသလောက် မာနမောက်သည်။ ဗိမ္မိသာရမင်းကြီးမှာ ဘုရားကျောင်းဒါယကာ အရိယာကြီးဖြစ်ပေမယ့် မိဖုရားကား “အဆင်း၌ အပြစ်ကို ဘုရားဟောသည်” ဟု တဆင့်ကြားထား၍ ဘုရားထံမသွား၊ မင်းတရားကြီး ပရိယာယ်ပြုထားသော တေးဂီတ၏ စွမ်းအားကြောင့်သာ မိဖုရား ကျောင်းတော် ရောက်သွားသည်။</p> <p>ထိုအချိန်တွင် မိမိထက် အဆတရာမကသာသော ဣဒ္ဓိရုပ် အမျိုးသမီးတဦး ဘုရားရှင်အား ယပ်လေခတ် ပြုစုနေသည်ကိုမြင်ရမှ လှမာန်ကိုးသူ မာန်ကျိုးတော့သည်။<br> <hr> ယင်းအမျိုးသမီးငယ်ကို ကြည့်ရှုနေစဉ် ဗုဒ္ဓစီစဉ်ထားသော အမျိုးသမီးသည် ပျိုရာမှ အို၊ အိုရာမှနာ၊ မျက်ဖြူဆိုက်လာပြီး ယပ်နှင့်တကွ လဲကျသေသွားသည်။</p> <p>ထိုကိုမြင်သော ပါရမီရှင် မိဖုရားသည် “ဤမျှလှသော ခန္ဓာသော်မျှ ပျက်စီးရသည်၊ ငါလည်း ဤပုံပင်ဖြစ်ရမည်” ဟု သံဝေဂထင်နေစဉ် ဘုရားရှင်က “ကိလေသာသည် ခန္ဓာအစဉ်သို့ ပင့်ကူပမာလိုက်နေသည်၊ ပညာရှိများကား ကာမချမ်းသာ မတွယ်တာဘဲ ဖြတ်ကာ နိဗ္ဗာန်သွားကြသည်” စသည်ဖြင့်မိန့်ရာ သောတာပန်တည်၍ နောင်ရဟန်းပြု ရဟန္တာမကြီး ဖြစ်သွားသည်၊ ဘာဝနာစွမ်းဖြင့် ကိလေသာအစိုဓာတ်ကို ခန်းပြတ်စေခြင်းတည်း။</p> <h3>မတ်ရပ်တရားနာ ရဟန္တာ</h3> <p>ချစ်သားဗာဟိယ၊<br> ၁။ အဆင်း အသံ စသည်တို့၌ မြင်ကာ ကြားကာမျှစသည် ဖြစ်အောင်ကျင့်ရမည်။</p> <p>၂။ မြင်ကာ ကြားကာမျှ စသည်ဖြစ်အောင် ကျင့်နိုင်လျှင် အာရုံနှင့်စပ်သော ရာဂ ဒေါသ မောဟ ယှဉ်သူမဖြစ်နိုင်၊</p> <p>၃။ ရာဂ စသည်နှင့် မယှဉ်သူဖြစ်လာသော အခါ ထိုအဆင်းစသော အာရုံ၌ တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မမှီသူဖြစ်လိမ့်မည်။</p> <p>၄။ မမှီသူဖြစ်လာသောအခါ ဤလူ့ဘဝ၌လည်း ပြန်မဖြစ်၊ နတ်၊ ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ ဂတိ ၄-ဖြာတို့၌လည်း မရောက်တော့၊ မျက်မှောက်တမလွန်မှ တပါး လားရာဂတိမရှိ၊ ဘဝထိုထို၌ ရုပ် နာမ်အသစ် မဖြစ်ခြင်းသည်ပင် ဆင်းရဲအားလုံး၏ အဆုံး ဖြစ်သည်” ဟု နိဗ္ဗာန်အထွတ်တပ်၍ ဟောအပ်သော တရားအဆုံး၌ လမ်းခရီးအကြား ရပ်လျက်ပင် ဗာဟိယ ရဟန်းကိစ္စပြီးသည်။ ဤဝိပဿနာရှုပွားနည်းကား အကျဉ်းဆုံးဖြစ်၍ အပြည့်စုံဆုံးဖြစ်သည်။ သို့သော် အရှင်မြတ်အဖို့ ပရိက္ခရာမလှူဖူးခြင်း၊ လော်လီမှားယွင်းခဲ့ခြင်းစသော ကံကြမ္မာတို့ဖြင့် သံသရာဇာတ်သိမ်းမလှပုံ နိကာယ်၌ စုံလင်လှသည်။</p> <h3>ကြည်ညိုစရာပြည့်နေသော ဗုဒ္ဓသာသနာ</h3> <h3>၇-နှစ်သားပါရမီရှင်</h3> <p>ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးတဦး ဖွားကာနီး ကွယ်လွန်၍ သုသာန်ပို့ပြီး မီးရှို့စဉ် ဝမ်းရေပြင်ကွဲပြီး ကိုယ်ဝန်သူငယ်သည် ကောင်းကင်ပျံတက် နေဇာမြက်ပုံပေါ်ကျ အဖွားက မွေးထားရသည်။ ယင်းသူငယ် ၇-နှစ်အရွယ်တွင် အနုပိယနိဂုံး သရက်ဥယယျာဉ်၌ စံတော်မူသော ဘုရားရှင်ကို မြင်မြင်ချင်း ကြည်ညို၍ ရှင်ပြုလိုရကား အဖွားထံခွင့်တောင်း ခွင့်ရသည်။<br> <hr> ရှင်ပြုရန်ရဟန်းတပါး သင်ပေးသော တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းကို နှလုံးသွင်းလျက် ဆံရိတ်ရာ ပဌမဆံဝန်းရိတ်ချစဉ် သောတာပန်၊ ဒုတိယဆံဝန်း သကဒါဂါမ်၊ တတိယဆံဝန်း အနာဂါမ်၊ ဆံရိတ်အပြီး ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ ပဋိသမ္ဘိဒါ အဘိညာဉ်ဂုဏ်ထူးများလည်း ရ၍ ဘုရားရှင်ကျေနပ်တော်မူကာ ရဟန်းခံစေသည်။</p> <p>ဤအရှင်ကား ရာဇဂြိုဟ် သံဃာအားလုံးအတွက် နေရာထိုင်ခင်းနှင့်တကွ ဆွမ်းစသည်အားလုံးကို စီစဉ်ဆောင်ရွက်ပေးသဖြင့် အလွန်ထင်ရှားသော အရှင်ဒဗ္ဗဖြစ်သည်။ အချိန်ဟုတ် မဟုတ်၊ ခရီးဝေး နီး မရွေးချယ်၊ သံဃာခိုင်းသမျှ တန်ခိုးဖြင့် အရောင်အလင်း စီစဉ်၍ သံဃာရာ ထောင် အတွက် သွားလာ ဆောင်ရွက်ပေးသည်။ အရှင်မြတ်၏တန်ခိုးကိုကြည့်လို၍ အချို့ အာဂန္တုများက အဝေးနေရာကိုပင်ပို့စေသည်၊ သို့သော် အရှင်မြတ်အား ရဟန်းတော်တချို့က အလိုမကျ၍ သာသနာနေမရအောင် ဘိက္ခုနီမနှင့် စွပ်စွဲပုံ၊ ယင်းအရှင်၏ ရှေးကံဝေဖန်ရန် အဖွင့်၌ ပြထားသည်။</p> <h3>ကံစွမ်းအရာ မယုံမရှိရာ</h3> <p>ပိတ်ချင်းသီးတင်လာသော လှည်းသမားအား ရဟန္တာတပါးက “သူယုတ်၊ သင့်တောင်းထဲ ဘာပါလဲ” ဟုမေးရာ သူယုတ်ဟူသောစကားကြမ်းကို မကြိုက်သဖြင့် လှည်းသမားက “ကြွက်ချေးတွေပါ ဘုရား” ဟု မတော်မတည့် ပြန်လျှောက်သည်၊ ထိုစကားအတိုင်း တလှည်းလုံးကြွက်ချေးတွေချည့်ဖြစ်သွား၏။ ထိုအခါမှ မှားမှန်းသိကာ အရှင်မြတ်အား တောင်းပန်၊ အားလုံးပိတ်ချင်းသီးပြန်ဖြစ်သည်။ ဤအရှင်ကား ရှေးဘဝ ၅၀၀-လုံး သုံးခဲ့သော အထုံဝသီပါနေ၍သာ စကားကြမ်းသည်၊ စေတနာမှာ စင်ကြယ်ပါ၏။ ထိုရဟန္တာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆထေရ်အကြောင်း သိကောင်းစရာမှာလည်း များလှသည်။</p> <h3>ပရိသတ်ရှိသူများ နည်းယူဖွယ်</h3> <p>အာဠဝက မင်းသားသည် ကာမဂုဏ် ပယ်ခွာ အနာဂါမ်အရိယာဖြစ်သည်။ သီတင်းသည် အရိယာ ၅၀၀-အမြဲခြံရံသွားလာနေသည်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်က “ဤမျှများသောပရိသတ်ကို သင်ဘယ်ပုံချီးမြှောက်သနည်း” မေးရာ-<br> ၁။ ပေးမှကြိုက်မည့်သူကိုပေး၍၊<br> ၂။ စကားချိုမှကြိုက်မည့်သူကို ချိုသာစွာ ပြောပါသည်၊<br> ၃။ ကူညီမှ ကြိုက်မည့်သူကို ကိစ္စကြီးငယ်များမှာ ကူညီပေးပြီး၊<br> ၄။ အဆင့်တူထားမှ ကြိုက်မည့်သူကို အဆင့်တူထား ချီးမြှောက်ပါသည်” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် အထက်ပါ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ ရဟန္တာကဲ့သို့ စေတနာ မကြမ်းသော်လည်း နှုတ်ကြမ်းခြင်းသည် ဤချီးမြှောက် ဆွဲဆောင်မှု ၄-မျိုးနှင့် ဆန့်ကျင်သဖြင့် “ဝါ...<br> <hr> သနာဘာဂီ ဆက်တိုင်းမှီ” စရိုက်ကို အသိလိုက်၍ ပြုပြင်သင့်ပေသည်။ မှန်၏၊ စကားချိုမှ ကြိုက်မည့်သူကို များစွာပင် ပေးကမ်းထားသော်လည်း စကားကြမ်းလျှင်-<br> “သံပုရာတခြမ်းနှင့် စားသမျှကျေ၊ ဆဲတာနဲ့ ဆန်ချေးနဲ့ချ၊ အပြောမတတ်တော့ ဆဲ၊ အထိုင်မတတ်တော့ ချဲ” ဟု ဆိုသည့်အသွင် ချီးမြှောက်မှု အကျိုးမထင် ဖြစ်နိုင်သည်။ ဤသို့သော လောကရေးရာနှင့်တကွ အဖြာဖြာသော ဓမ္မရေးရာများကို နိကာယ်ကျမ်းမြတ်တွင် အထပ်ထပ် တွေ့နိုင်သည်။</p> <h3>ဒုဋ္ဌဂါမဏိ စေတနာ၊ ကောင်းကင်က သပိတ်လာ</h3> <p>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကို ရှုချင်စဖွယ် ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်ဖြင့် နိဒါန်းသွယ်ခဲ့သည်မှာ ရပ်နားသင့်ပေပြီ၊ ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း စစ်ရှုံး၍ အမတ်တဦးနှင့် ထွက်ပြေးရ၏၊ တောအုပ်အတွင်း ဆာလောင်လှ၍ ပုဆိုးကြားထား ယူလာသော ရွှေခွက်တွင်းရှိ ထမင်းကို တိဿအမတ်က ဆက်သရာ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် ပင့်ခိုင်းလိုက်သည်။</p> <p>“ဆွမ်းချိန်ပါဘုရား” ဟု အမတ်၏ ၃-ကြိမ် ပင့်လျှောက်သံကို မဟာတိဿထေရ် အဘိညာဉ်ဖြင့်ကြား ကြွလာသည်၊ မင်း၊ အမတ်၊ မြည်း၊ ၃-ဦးစာကိုပင် အရှင်မြတ်အား လှူလိုက်ကြ၏။ အရှင်မြတ်သည် အလှူခံပြီး ပြန်ကြွ သံဃာအားလုံး ဝေငှလှူသည်၊ ဘာမျှမစားရ၍ ဆာလောင်လှသော မင်းကြီးက “ဆွမ်းအပိုကို ပို့စေလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု ကြံရာ ယင်းအကြံကို သိသော အရှင်မြတ်က သပိတ်ကို ကောင်းကင်မှ လွှတ်လိုက် မင်းကြီးလက်တွင်းရောက်လာ၊ ၃-ဦးလုံးအတွက် ပြည့်စုံသည်၊ သပိတ်ကိုဆေး၊ သုတ်ပြီးခြုံထည်ကို သပိတ်၌ထည့်၍ “အရှင်မြတ်လက် သပိတ်တည်ပါစေ” ဆိုကာ ကောင်းကင်ကို ပို့ဆက်သည်။</p> <h3>မွန်မြတ်သည့်ကံ နတ်ရွာစံ</h3> <p>နတ်ရွာစံခါနီး ကုသိုလ်တော်စာရင်းကို နာယူနေသော မင်းကြီးသည် ကုဋေပေါင်းများစွာ တသက်တာအတွင်း ကုသိုလ်စာရင်းများတွင် ဤစစ်ရှုံးအလှူ၌ အမြင့်ဆုံးသဒ္ဓါဖြစ်ကာ နတ်ရွာသို့ တက်သွားသည်၊ မိမိလည်း ရဟန်းဘဝချိန်မှစ၍ မှတ်အပ်သော ကုသိုလ်စာရင်းတွင် ဤကျမ်းစာကုသိုလ်သည် မျှော်မှန်းအပ်သော လွတ်မြောက်ရေးအထိ ယူပေးမည်ဟု စေတနာမှန် ဇောစိတ်သန်ကာ ဧကန် ယူဆထားပါသည်။ ထို့ကြောင့် စွမ်းနိုင်သမျှ ပင်ပန်းခံကာ ရေးသားပါသည်။</p> <h3>သေတွင်းက သီသီကွင်းခဲ့</h3> <p>အောင်မြင်ပြည့်စုံသော ကျောင်းတိုက်တခု ဖြစ်လာရေးမှာ မလွယ်ပါ၊ ဇွဲ ဝီရိယနှင့် အချိန်ကာလ စသည်...<br> <hr> အတော်ယူရပါသည်။ သံဃာ ၃၅-ပါးနှင့် စခဲ့သော မိမိတို့ ဗိမာန်မှာ ၁၃၄၅-ခုနှစ် ယခုအချိန်ထိ တိုက်တာတည်သက် ၇-နှစ်တွင်း ဝင်လာပေပြီ၊ ပိဋက ၂-ပုံခွဲ၊ ၂-ပုံ၊ တပုံဆောင် နိကာယ်အောင် စာချ စာသင် အရှင်သံဃာတော် ၁၅၀-ကျော် ချမ်းသာစွာနေရ၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး မပင်ပန်းရပါ၊ မပင်ပန်းရအောင်လည်း စေတနာရှင်များက သတိပညာဦးစီးလျက် ရှိနေပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓ ဓမ္မ သံဃ ကိစ္စများဆိုင်ရာ ပလိဗောဓများ အကြားတွင် ဤစာကို ရေးသားစဉ် ၁၃၄၄-ခုနှစ် (မိမိအသက် ၅၅-နှစ်) တဝါတွင်းလုံး ဆေးရုံတွင် ဆီးချို၊ အသည်းရောင်အသားဝါရောဂါဖြင့် တက်ရောက်ကုသရပါ၏၊ သမားတော်ကြီးများ ဆရာဝန်များနှင့် စေတနာရှင်များကြောင့် သေတွင်းမှ သီသီကွင်းလာခဲ့နိုင်သည်။ (ပြုပြီးသမျှ ကောင်းမှုရှိသည် မှန်လျှင် ကောင်းမှုပြုလိုစိတ် ရှိသည်မှန်လျှင် သတ္တဝါအားလုံး ချမ်းသာကြပါစေ၊ ငါ့ရောဂါလည်း ပျောက်ပါစေဟူသော သစ္စာ၊ မေတ္တာ အဓိဋ္ဌာန် ဓမ္မဆေးကိုလည်း အားကိုးယုံကြည် အမြဲမှီလျက် တဘက်မှ ရှိနေပါသည်။) ထို့ကြောင့်ပင် ဤကျမ်းစာအပေါ် ဤသို့ မှန်းမျှော်နိုင်ပါသည်။</p> <h3>စကြာမင်းသော်မှ အမှီရမှ</h3> <p>စကြာမင်းသည် စကြာရတနာကို အမှီမရလျှင် ၄-ကျွန်းလုံးကို မအုပ်ချုပ်နိုင်၊ ထို့အတူ မိမိလည်း ကျေးဇူးတော်ရှင်များ ဖြစ်ကြသော--<br> ၁။ မွေးဖခင်ပမာ ပွင့်လှသိမ်ကုန်း အဘိဓဇ ဆရာတော်ကြီး၊<br> ၂။ ကျွေးဖခင်ပမာ မစိုးရိမ် ပဌမ အဘိဓဇ ဆရာတော်ကြီး၊<br> ဤ ၂-ပါးတို့၏ အမှီကို မရလျှင် သာသနာတော်တွင် ဤမျှထည်ဝါခန့်ညားသားနားစွာ သာသနာတော်ဆိုင်ရာများကို ဆောင်ရွက်နိုင်စွမ်း ရှိမည်မဟုတ်ပါ။ ထိုကျေးဇူးတော်ရှင်ကြီး ၂-ပါးကိုလည်းကောင်း၊ ထိုနည်းနှင်နှင် အခြားသော ကျေးဇူးရှင်များကိုလည်းကောင်း ဤဓမ္မနုဂ္ဂဟကုသိုလ်များအပြင် အခြား ဆည်းပူးပြုပြီး ကုသိုလ်ထူးများဖြင့်လည်း ပျပ်ဝပ်ကော်ရော် ပူဇော်ပါသည်။</p> <h3>ရေးသားအပ်ပြီးသော ကျမ်းစာများ</h3> <p>၁။ ပွင့်လှသိမ်ကုန်း ထေရုပ္ပတ္တိဒီပနီ၊ (ပုသိမ် မောင်းထောင်ဆရာတော်၏ ဂါထာပါဌ်အနက်ကို မိမိက စကားပြေညှပ်ပြီးစေသည်။)</p> <p>၂။ အဘိဓမ္မတ္ထသရူပမာလာကျမ်း၊ (ဆရာတော်ကြီး၏ လက်ရေးမူ ဆိုရိုးကို မိမိပြုပြင်ကာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ရေးသားသည်။)</p> <p>၃။ အနဂါရိယဂုဏ်တော်နှင့် အဂါရိယရှူဖွယ်၊<br> <hr> ၄။ အခြေခံ သာသနာရေးကျမ်း၊ (၃-၄-ကျမ်းများကို ကျောင်းအမကြီးခြံ ဓမ္မသုခကျောင်းဆောင် ယာယီ ၃-ထပ်စံကျောင်း၌ နေစဉ် ရေးသားသည်။)</p> <p>ဤကျမ်းစာရေးသားပုံ။ ။ ပါဠိတော်ကို အဓိပ္ပာယ်သုံးကာ ချုံ့ရေးလျက် ဆိုင်ရာ အဋ္ဌကထာမှ သိဖွယ်ရာများကိုသာ စာရှုသူမြင်သာအောင် ခေတ်နှင့်အလျော် ဖော်သင့်သည်ကို ဖော်၍ချုံ့ရေးပါသည်။ ထို့ကြောင့် “စုံစည်းတင်ပြသော မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် (မြန်မာ) ကျမ်းစာ” အမည်တပ်ပါသည်။ ယခုပဌမပိုင်းတွင် ပါဠိတော် ၁၊ အဋ္ဌကထာ ၂၊ ပေါင်း ၃-အုပ်မှ အဆိုအမိန့်များ အတော်ကုန်စင်အောင် တင်ပြထားရာ သဒ္ဓါဇောဝင်သူတော်စင်တို့ ကြည်ရွှင်အားရ ကုသိုလ်စေတနာ အပြည့်အဝ ရကြမည်ဟု မျှော်မှန်းပါသည်။</p> <h3>ဓမ္မဒါနပါရမီရှင်</h3> <p>အခြေခံသာသနာရေးကျမ်း ထုတ်ပြီးစကပင် သဒ္ဓါဓိကပတ္တမြားကျောင်းအမကြီးသား ဦးအောင်မြင့်က “အရှင်ဘုရား၊ နောက် ကျမ်းစာတခုပြုစုလျှင် တပည့်တော် ဓမ္မဒါနပြုပါမည်” ဟု လျှောက်ထားသည့်အတိုင်း ဤကျမ်းဆိုင်ရာများကို လှူဒါန်းသဖြင့် အခက်အခဲမရှိ ရိုက်နှိပ်နိုင်ပါသည်၊ ကုသိုလ်ရှင်တို့၏ ကုသိုလ်အပင်များကား မြင့်မားသည်ထက် မြင့်မား၍ ကြီးထွားသည်ထက် ကြီးထွားမည်ကို ဤနိကာယ်လာ ဝိသာခါ အနာထပိဏ်တို့၏ စံချိန်ဖြင့် မမှိတ်မသုံ ယုံကြည်အပ်ပေသည်။</p> <p>ကျောင်းတိုက်ဆိုင်ရာ သာသနာ့တာဝန်အသီးသီးကို စေတနာအပြည့် ယူကြ၍ မိမိအား စာကြည့်ခွင့်၊ ရေးသားခွင့်ရအောင် ကူညီကြသော တိုက်ဝန်ဆောင် အရှင်တေဇောဘာသ၊ တာဝန်ခံစာချ အရှင်ပညာသီရိ၊ ပိဋက ၂-ပုံခွဲ အရှင်သဗ္ဗန၊ ပိဋက ၂-ပုံ အရှင်ခေမာသီရိ၊ ပိဋက ၂-ပုံ အရှင်ကောသလ္လ (ကောသိယ)၊ ပိဋက ၁-ပုံ အရှင်ကောဏ္ဍည၊ ဥဘတောဝိဘင်္ဂဓရ အရှင်သုစိတ္တ ဓမ္မာစရိယ ဂဏဝါစကများအား ကျေးဇူးတင်ရှိပါကြောင်းလည်း ဖော်ပြအပ်ပါသတည်း။</p> <h3>ချွတ်ချော်တွေက၊ ပြုပြင်ကြရန်</h3> <p>ဆန္ဒပတ္ထနာ၊ လျှောက်တင်ပါသည်၊<br> ချမ်းသာမြင့်ရှည်၊ တည်ကြပါစေ။</p> <h3>အရှင်ကောသလ္လ</h3> <p>၁၃၄၅-ခုနှစ်၊ တန်ဆောင်မုန်းလ။</p> <br>စာမျက်နှာ-1 <hr> <h3>ပဏာမ</h3> <p>တုမဲ့လွန်မြတ်၊ ငါးရပ်နိကာယ်၊ ဆုံးမဖွယ်ကို၊ ကျင့်ဖွယ်ဟောကြား၊ မြတ်ဘုရားအား၊ လေးစားကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ ရှိခိုးပါ၏၊ မြတ်စွာဘုရား- မြတ်စွာဘုရား။<br> <br>စာမျက်နှာ-2 <hr> <h3>ဧကကနိပါတ် - ၁။ ရူပါဒိဝဂ်</h3> တပည့်တော် ဤသို့ နာခဲ့ရပါသည်၊ သာဝတ္ထိပြည် အနာထပိဏ်သူဌေး၏ အာရာမ် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော အခါတပါး မြတ်စွာဘုရားက ရဟန်းများကို “ရဟန်းတို့” ဟု ခေါ်တော်မူရာ ရဟန်းများက “အရှင်ဘုရား” ဟု ပြန်လျှောက်ကြသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ရဟန်းတို့၊ မိန်းမ၏အဆင်းသည် ယောက်ျား၏ စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်သကဲ့သို့ အလားတူသော အခြားတခုသော အဆင်းကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ မိန်းမ၏ အဆင်းသည် ယောက်ျား၏စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်၏။</p> <p>အလားတူပင် မိန်းမ၏ အသံ၊ အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့သည် ယောက်ျား၏စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်ကြောင်း၊ ယောက်ျား၏ အဆင်း၊ အသံ၊ အနံ့၊ အရသာသည်လည်း မိန်းမစိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်ကြောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဒေသနာနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်။ ။ ဧကကနိပါတ်မှစ၍ ဧကာဒသကနိပါတ်အထိ ၁၁-မျိုးရှိ၍ သုတ်ပေါင်း (၉၅၅၇) ရှိသည့် “တပည့်တော် ဤသို့ နာခဲ့ရပါသည်” စသော စကားများမှာ ပထမသံဂါယနာတင်ချိန်က အရှင်အာနန္ဒာ ရွတ်သော စကားများတည်း။</p> <p>“တပည့်တော်ဤသို့” ဤစကားဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားဟောတရားများကို နာခဲ့ရပါသည်၊ သူတတ်သူသိ မဟုတ်၊ သူကား တပည့်သာဝကမျှသာဟု ဝန်ခံလျက် သူယုတ်မဟုတ်ပုံပြကာ ဘုရားရှင်ကိုပင် ဆရာတင်ပြသည်၊ ဆိုမည့်စကားများသည် တရားသခင် ဘုရားရှင်၏ တရားများဖြစ်၍ ယုံမှားဖွယ်မလိုဟု နတ်လူတို့အတွက် မာန်ကိုဖျက်၍ တရားအပေါ် သဒ္ဓါတက်စေသည်။ “အခါတပါး” ဤတရားကို မည်သောနှစ်၊ လ၊ ရက်၊ ပုဂ္ဂိုလ်မှာ ဘုရားဟောကြောင့် အရှင်အာနန္ဒာ သိသော်လည်း ထိုသို့ ရက်စွဲများ ထည့်ဆိုလျှင်...<br> <br>စာမျက်နှာ-3 <hr> ချမ်းသာစွာ ဆောင်ယူသင်ယူပို့ချဖို့ မဖြစ်နိုင်၊ စာကိုယ်စာသားလည်း များနေမည်ဖြစ်သဖြင့် “အခါတပါး” ဟု တခွန်းတည်း ပေါင်းဆိုသည်။</p> <p>ဘုရားလောင်း ဖွား၊ သံဝေဂရ တောထွက်၊ ဒုက္ကရစရိယာကျင့်၊ မာရ်အောင်၊ ဘုရားဖြစ်၊ ယင်းအချိန် စသည်များသည် နတ်လူတို့၌ ထင်ရှားလှသည်၊ ထိုတွင် တရားဟောချိန်ကို ပြသည်၊ ဉာဏ် ကရုဏာ အလုပ်ချိန်များတွင် ကရုဏာအလုပ်ချိန်၊ သူကျိုးကိုယ်ကျိုး ကျင့်ချိန်များတွင် သူကျိုးကျင့်ချိန်၊ တရားဟော တရားထိုင်ချိန်တို့တွင် တရားဟောချိန်ကို ပြသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရား။ ။ လောက၌ လေးစားအပ်သူကို “ဘဂဝါ - ဘုန်းတော်သခင် ဘုရားရှင်” ဟု သုံးကြသည်၊ ဘုရားရှင်ကား ဂုဏ်မြတ်အားလုံး ပိုင်ရှင်ဖြစ်၍ သတ္တဝါအားလုံးက လေးစားအပ်သည်၊ မြတ်စွာဘုရား-ဟူသော အမည်သည် ချီးမွမ်းအပ် မြတ်သောအမည်ဖြစ်သည်၊ ရိုသေလေးမြတ်စွာ ပြုအပ်၍ ဘဂဝါ-ဟု ဆိုသင့်ကြောင်း ပညာရှင်များ မိန့်ကြ၏။</p> <p>သာဝတ္ထိပြည်။ ။ သဝတ္ထုအစုအဝေးရှိရာ နေရာမြို့တည်း၊ လူများဆိုင်ရာ အတွင်းပြင်ပစ္စည်း အသုံးအဆောင် အားလုံးလည်း ရှိသောမြို့ဖြစ်သည်၊ “သင်တို့မြို့ ဘာပစ္စည်းတွေ ရှိသလဲ” မေးလျှင် “အားလုံးရှိတယ် (သဗ္ဗံ အတ္ထိ)” စကားကိုစွဲ၍လည်း သာဝတ္ထိ မည်သည်။</p> <p>အနာထပိဏ်သူဌေး။ ။ မိဘများပေးသော ငယ်နာမည်မှာ သုဒတ္တဖြစ်၍ လိုသမျှရ၊ မစ္ဆရိယကင်းရှင်း၊ သနားခြင်းစသော ဂုဏ်ထွေထွေဖြင့် အခြေအနေမဲ့တို့အား အမြဲထမင်းပေးတတ်၍ အနာထပိဏ်တွင်သည်၊ အာရာမ်ကျောင်းတော်ကား သာဝတ္ထိမြို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း မြတ်ရဟန်းတို့အတွက် နှစ်သက်ဖွယ်ဖြစ်၏၊ သူဌေးသည် ဇေတမင်းသား၏ ဥယျာဉ်မြေကို (၁၈) ကုဋေနှင့်ဝယ်ယူ၊ (၁၈) ကုဋေကုန် ကျောင်းဆောက်၊ (၁၈) ကုဋေကုန် ကျောင်းလွှတ်ပွဲ (ရေစက်ချပွဲ) ကျင်းပ။ ပေါင်း (၅၄) ကုဋေတန် ကျောင်းတိုက်ကြီးကို ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာအား အပ်နှင်းလှူဒါန်းသည်။</p> <p>ဇေတဝန်ကျောင်း။ ။ မူလပိုင်ရှင် ဇေတမင်းသား၏ ဥယယျာဉ်မြေဖြစ်၍ ဇေတဝန်မည်သည်၊ မိမိရန်သူများကို အောင်၍ ရန်သူများကို ခမည်းတော်မင်းတရားကြီး အောင်ပြီးချိန် မွေး၍ အောင်အတိတ်နှင့် အောင်နိမိတ်မင်္ဂလာများ လိုလား၍ ဇေတမင်းသား (မောင်အောင် - အောင်အောင်မင်းသား) မှည့်ခေါ်ထားကြသည်၊ ကျောင်းဒကာနှင့် ကျောင်းနာမည်များ ရွတ်ဆိုသံဂါယနာတင်သဖြင့် “ကုသိုလ်လိုလားသူများ ဤမျှအထိ ကုသိုလ်တွေ ပြုကြတာပဲ” ဟု အတုယူလိုက်နာ ကျင့်သုံးနိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-4 <hr> တောသားစစ်စစ် ဘုရားဖြစ်။ ။ သာဝတ္ထိပြည် ဟူသောစကားဖြင့် သတ္တဝါများ အကျိုးစီးပွားအတွက် ဘုရားရှင် ပွင့်လာသည့် အလျောက် သတ္တဝါများ အကျိုးစီးပွား ပြီးပုံကိုပြ၍ ဇေတဝန်ဟူသောစကားဖြင့် တောမှာဖွားသောဘုရား တောကျောင်းမှာပင် နေပုံကိုပြသည်။ ဘုရားရှင်သည် လုမ္ဗိနီ အင်ကြင်းတောမှာ ဖွား၍ ဗောဓိပင်အောက်၌ ဘုရားဖြစ်တော်မူသည်မှာ လောကီ လောကုတ္တရာ ဖြစ်ရပ်ထူးများ တောမှာပင်ဖြစ်ကြောင်း သိမှတ်အပ်သည်။</p> <p>ရဟန်းတို့။ ။ လူ နတ် ပရိသတ် များစွာတွင် ရဟန်းတော်များသာ သာသနာဝင်မှု ဦး၍ ကြီးမြတ်၊ သာသနာတာဝန်ခံများဖြစ်၍ ချီးမွမ်းအပ်၊ ဘုရားရှင်နှင့်လည်းနီး၊ ဘုရားပတ်ဝန်းကျင်မှာ စည်းလုံးပြီး ပရိသတ်တို့လည်း ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းတော်များကိုသာ တရားနာခံအဖြစ် ဘုရားရှင် ခေါ်တော်မူသည်။</p> <p>တရားနာခံထားကျိုး။ ။ ဘုရားရှင် ခေါ်တော်မူလိုက်သဖြင့် ကြံစည်နေကြ စိတ်လေနေကြ တရားဆင်ခြင် ကမ္မဋ္ဌာန်းခွင် ဝင်နေကြသော ရဟန်းများ သတိရပြီး သုတ်တော်ဆိုင်ရာကို ကောင်းစွာမှတ်သား နာယူနိုင်သည်။ ဤသုတ်ဆိုင်ရာ အချိန်ကာလ၊ ဟောရာအရပ်၊ ဟောမိန့်သူ၊ တရားနာပရိသတ်စသည် နိဒါန်းကို အရှင်အာနန္ဒာ ထည့်သွင်းထားသဖြင့် သောတုဇဉ်များ မှတ်သားလွယ်တော့သည်။</p> <p>ဒေသနာတော် ၄-မျိုး။ ။ (၁) သူတပါး မတောင်းပန်ဘဲ ဘုရားအလိုတော်ကျ ဟောသော အာကင်္ချေယသုတ်စသည် ၁-မျိုး၊ (၂) ဝိပဿနာဉာဏ်ရင့်မည့် သူတို့၏ အလိုကြည့်ကာ ဟောသော ရာဟုလောဝါဒသုတ် စသည် ၁-မျိုး၊ (၃) နတ် လူ များ အမေးရှိ၍ဟောသော ဒေဝတာသံယုတ် စသည် ၁-မျိုး၊ (၄) အကြောင်းရှိလာ၍ ဟောသော ဓမ္မဒါယာဒသုတ် စသည် ၁-မျိုး ဟု ၄-မျိုး ရှိရာတွင် ဤသုတ်ကား ရုပ်ကို အမြတ်တနိုး တန်ဖိုးထားသူတို့အတွက် ဟောရသော ဒုတိယ ဒေသနာမျိုး ဖြစ်သည်။</p> <p>ယောက်ျားစိတ် သိမ်းကျုံး၍တည်။ ။ ဘုံလေးပါးဆိုင်ရာ ကုသိုလ်စိတ် ၄-မျိုး ဖြစ်မှုကို တားမြစ်သည်၊ မိန်းမ၏ အာရုံ ၅-ပါးကြောင့် ယောက်ျားများ ကုသိုလ်စိတ် ခန်းခြောက်၊ အကုသိုလ်စိတ် ရောက်ကာ ကသိကအောက် ဖြစ်ရသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် ဘုရားရှင်က အာနန္ဒာအား “မိန်းမ မမြင်မိစေနှင့်၊ မြင်မိလျှင် စကားမပြောနှင့်၊ ပြောမိလျှင် မိကြီး၊ မိထွေး၊ အစ်မ၊ နှမ အရွယ် ဆွေမျိုးဆွယ်ဘိ သတိရှိ” စသည်ဖြင့် မိန့်သည်၊ ယောက်ျား အာရုံကြောင့် မိန်းမများ ကုသိုလ်စိတ်ကုန်နိုင်ပုံ နည်းတူပင်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-5 </p><hr> <h3>မိဖုရားမြင်၍ သွေးပျက်သော တောထွက် ဦးစိတ္တ</h3> <p>သံဃာတော်များကိုပါ အလှူကြီး လှူကြသော စေတိယတောင်ထိပ် ပုထိုးတော်ကြီး ပူဇော်ပွဲတွင် အရွယ်ကောင်း ရုပ်ကောင်း ဒမိဠမိဖုရားကို မစောင့်စည်းဘဲ ကြည့်မိသော စိတ္တရှင်ကြီးမှာ နေမရ ထိုင်မထူး အရူးအမူးဖြစ်ကာ မိဖုရားကိုပင် နှုတ်မှ တတွတ်တွတ်ရွတ်နေတော့သည်၊ ပတ်ဝန်းကျင်က အရူးဟုပင် သမုတ်နေကြတော့၏။ ယင်းမိဖုရားကြီး မကြာခင် ကွယ်လွန်၍ အသုဘရှု ပြန်လာကြသော သာမဏေငယ်များက ဦးစိတ္တအား ထိုအကြောင်း သွားပြောရာ လက်မခံပေ။ မြေကြီးဖြစ်သည်အထိ ရူးကျန်ရစ်မည့် အဖြစ်ထူးလှ ဦးစိတ္တဖြစ်သည်။</p> <p>ရမ္မက်ပြင်းထန် ၂-လောင်းပြိုင်။ ။ သဒ္ဓါတိဿမင်းကြီး မိဖုရားများနှင့်အတူ ကျောင်းလာရာ ကြေးပြာသာဒ်တံခါးမုခ်မှ ရပ်ပြီး ကြည့်မိသော ရဟန်းတပါး ရာဂမီး လောင်တော့သည်၊ မိဖုရားကလည်း ပြန်၍အကြည့် မျက်စိချင်းဆုံမိရာ ရာဂစွဲငြိ မချိတင်ကဲ ၂-ဦးလုံးပင် သေပွဲဝင်ကြသည်။</p> <p>ကလျာဏီသိမ်ကျောင်းကြီးမှ ရဟန်းငယ်တပါးလည်း ဆွမ်းခံရွာ၌ အမျိုးသမီးတဦးအပေါ် စွဲမက်မိရာ အဝတ်လုံချည်ကိုပင် အရမှတ်ခဲ့သည်၊ (အမျိုးသမီးကလည်း ပြန်ကြိုက်ပုံ ရပါ၏။) ရဟန်းတပါးက ယင်းအဝတ်ကိုမြင်၍ မေးရာ “သူမ ကွယ်လွန်၍ အဝတ်ရခဲ့သည်” ပြောသဖြင့် သိလိုက်သောခဏတွင်ပင် “ငါ့စိတ်ကြောင့် ဆုံးရတာပဲ” ယူဆပြီး သောကမီးဆွယ် ယင်းရဟန်းငယ်ပါ ကွယ်လွန်သွားရှာသည်။</p> <p>မိန်းမအဆင်းဟူရာ၌ ခန္ဓာကိုယ်အဆင်းသာမက ကိုယ်နှင့်စပ်သော အဝတ်အစား၊ ပန်းနံ့သာ၊ အဆင်းအားလုံး ပါဝင်သည်၊ အသံစသည်၌လည်း နည်းတူပင်။ အသံကြောင့် တောင်ကြားရေအိုင်ကြီးအတွင်း ဆင်းမိသော ဆင်ပြောင်ကြီး ခြေကို ထိုအိုင်ကြီးမှ ရွှေပုစွန်ကြီးသည် လက်မဖြင့် ပြင်းစွာညှပ်ထားရာ ဇနီးသည်ဆင်မအား အကူအညီတောင်းရတော့သည်၊ “မြစ်သမုဒ္ဒရာ ရေရှိရာ ပုစွန်များတွင် ထူးချွန်ဂုဏ်မြင့် ခေါင်းဆောင်ကြီးရှင့်၊ မျက်ရည်မစဲ ငိုပွဲဆင်ရ ကျွန်တော်မ၏ချစ်လင် မောင်တော်ဆင်ကို ခုပင်မနှေး လွှတ်၍ပေးပါ တောင်းပန်ပါသည်”၊ ဤသို့ ကနွဲ့ကလျ ဆင်မအသံကြားသောအခါ ရွှေပုစွန်ထူး မျက်လုံးပြူးကာ အားလျော့မိရှာသည်၊ ခွင့်ကောင်းရပြီး ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ဒုတိယခြေမြှောက်ကာ ပုစွန်လုံးကိုယ်ပေါ် တအားနင်း၊ ခြင်းခတ်သည့်အသွင် ကမ်းပေါ်အတင်လိုက် ဆင်ပေါင်းများစွာဝိုင်းစု အမှုန့်ပြုကြတော့သည်။</p> <p>ဥဒေတယံဂါထာပျံ၊ စွမ်းအားပက်လက်သွား။ ။ ဟိမဝန္တာနေ ဘုရားလောင်း ရွှေဥဒေါင်းကြီးမှာ အစာရှာအသွားတွင် ထွက်သော နေဝန်းကြီးကိုကြည့်၍ ဥဒေတယံဂါထာပျံကိုလည်းကောင်း၊ အိပ်တန်းတက်...<br> <br>စာမျက်နှာ-6 <hr> ချိန်တွင် ဝင်သောနေဝန်းကိုကြည့်၍ အပေတယံဂါထာပျံကိုလည်းကောင်း ပုံမှန်ရွတ်ကာ နှစ်ပေါင်း (၇၀၀) အထိပင် ကိုယ်ခံပြည့်စုံလုံခဲ့သည်၊ ယင်းနောက် တရက် စည်းချက်မချမီ ကြားရသော ဒေါင်းမအသံနောက် ပရိတ်မေ့ပျောက်ပြီး ကောက်ကောက်ပါလိုက်သွားရာ မင်းမိန့်အရပြုရသော မုဆိုးထောင်ချောက်တွင်း ဆင်းမိရသည်။</p> <p>အနံ့ဆိုးကြား မာတုဂါမ။ ။ မိန်းမများ ကိုယ်နံ့ဆိုးရာ ယောက်ျားများ စိတ်ပေါက်အောင် မဖောက်နိုင်သဖြင့် အမွှေးနံ့သာ ပြင်ပအကူအညီ ယူကြရသည်။ မြင်းနံ့၊ သိုးနံ့၊ ချွေးနံ့၊ သွေးနံ့အမျိုးမျိုး ရှိတတ်ကြ၏၊ အချို့ ယောက်ျား ငမိုက်သားမှာ တအားပုပ်လျက် မခွာရက်အောင်တပ်မက်ကြသည်၊ (ဧကစ္စော အန္ဓဗာလော ဧဝရူပါယပိ ဣတ္ထိယာ ရဇ္ဇတေဝ) ဟု အဋ္ဌကထာ မိန့်သည်။</p> <p>ပါရမီရှင် မိန်းမများ။ ။ စကြာမင်း၏ မိဖုရားရတနာကား ကိုယ်မှ စန္ဒကူးနံ့၊ ခံတွင်းမှ ကြာညိုနံ့ သင်းသည်၊ ပါရမီရှင် သူတော်စင်အမျိုးသမီးများ ရှိသင့်သလောက် အချိန်မရွေး ရှိကောင်းရာပါ၏၊ ဆင်၊ မြင်း၊ နွား စသည်တို့သည် ဇာတ်တူမိန်းမတို့၏ ဥတုနံ့ကို ၁-၂-၃ ယူဇနာကပင် သိကြသည်။</p> <p>အရသာကြောင့် ကျားသတ္တဝါပျက်စီး။ ။ အရသာဟူသည် အကြောင်း ၄-ပါးကြောင့် ဖြစ်သော ရသာရုံတည်း၊ မယားဖြစ်သူ၏ “မောင် ဘာလုပ်ပေးရမလဲ၊ ဘာစားမလဲ၊ ကြိုက်တာပြော၊ ချက်ပေးမယ်လေ” စသည်ဖြင့် ချိုသာသော အပြောအဆို၊ နားအရသာ၊ သုံးဆောင်မှုအရသာ၊ နှုတ်ခမ်းချင်းထိရသဖြင့် ရသောတံတွေးစသော အရသာ၊ လင်အတွက်ချက်ပေးသော စားသောက်ဖွယ်အရသာများလည်း ပါဝင်သည်၊ မာတုဂါမလက်ဖြင့် ချက်ပေးသော စားဖွယ်သည် ဘာမဆို ချိုမြိန်သည်ဟုယူဆကာ ယောက်ျားများစွာ အကျိုးမဲ့ပျက်စီးကြသည်။</p> <p>မိန်းမအတွေ့။ ။ ကိုယ်ထိတွေ့မှုနှင့် ကိုယ်နှင့်စပ်သော အဝတ်တန်ဆာစသည် ထိတွေ့မှု အားလုံးတည်း၊ မဟာစေတီယင်ပြင်၌ စာအံနေသော ရဟန်းတပါး မိန်းမအထိအတွေ့ဖြင့် ပျက်စီးရသည်၊ တောအုပ်အလယ် ဘီလူးမများဖန်ဆင်းသော ဈေးတန်းတွင် ဘုရားလောင်း၏ အဖော် ၅-ဦး အာရုံ ၅-ပါးနှင့်စပ်၍ အသီးသီး အကြိုက်ကျရာများ၌ ပျက်စီးကြပုံ “ပဉ္စဂရုကဇာတ်” ကိုလည်း မှတ်အပ်သည်။</p> <p>မိန်းမများလည်း ကြေးပြာသာဒ်တံခါး၌ ရပ်နေသော ရဟန်းငယ်ကိုမြင်၍ ကိုယ်နည်းတူခံကြရ၊ လုပ်တော်မိဖုရားတဦး ရာဂဘီလူး ပူးဝင်ဖမ်းစား သေသွားသည်။ အဆင်းဆိုင်ရာတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-7 <hr> ဂုတ္တိလစောင်းဆရာသည် ဗာရာဏသီ ပြည့်တန်ဆာတဦးအား ပျော်ပါးလို၍ ငွေ ၁၀၀၀ိ ပေးရာ ဆန္ဒမရှိသော သူမက ပြောင်လွှတ်လိုက်သည်၊ စောင်းဆရာသည် ညဦးပိုင်းအချိန် သူမ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင် အိမ်တံခါး၌ထိုင်ကာ ခံစားမှုပါသော သီချင်းသံနှင့် လိုက်ဖက်အောင် စောင်းကို ကိုယ်တိုင်သီဆို တီးခတ်ရာ သူမသည် အသံကြားရာ စောင်းဆရာထံ ခဏချင်းလာတော့သည်၊ သို့သော် တံခါးထင်၍ထွက်သော နေရာမှာ ဟင်းလင်းပွင့်သော ပြတင်းပေါက် ဖြစ်နေသဖြင့် ကောင်းကင်၌ပင် သူမ အသက်ပျောက်တော့၏၊ ဤကား အသံဆိုင်ရာဖြစ်သည်။</p> <p>ငယ်ကချစ် အနှစ်တရာ။ ။ သာဝတ္ထိပြည် သူကြွယ်သမီး၏ လင်ယောက်ျား တရားနာ၊ သံဝေဂရ၊ ရဟန်းပြုသွားသည်၊ ကျန်ခဲ့သူမယားကို ပသေနဒီကောသလမင်း သိမ်းယူလိုက်၏၊ တနေ့တွင် ကောသလမင်းသည် မိဖုရားများအား ကြာညိုပန်း ဝေငှရာ မိဖုရားသစ်မှာ ၂-ပွင့်ရ၍ ပြုံးရွှင်ဝမ်းသာစွာနမ်းပြီး ငိုကြွေးသည်၊ မင်းကြီးမြင်၍ မေးရာ “ပန်းတပွင့်ပိုရ၍ ရယ်မိပါ၏၊ နမ်းလိုက်စဉ် ခံတွင်းမှ ကြာနံ့ရှိသော လင်ဟောင်း (ယခုရဟန်းသစ်) ကို သတိရ၍ ငိုမိပါ၏” ဟု လျှောက်ထားလိုက်သည်။</p> <p>ခံတွင်းကြာညို သာဓုဆို၍။ ။ သံသယရှိသောမင်းကြီးသည် နန်းတွင်းအနံ့များ ဖယ်ရှား၊ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာများ နန်းတွင်းပင့် ဆွမ်းကပ်၊ လင်ဟောင်းရဟန်းသိအောင် စုံစမ်းကာ ဘုရားနှင့် သံဃာများ ပြန်ကြွဖို့၊ ယင်းရဟန်းကို အနုမောဒနာပြုစေဖို့ ဘုရားထံလျှောက်၊ အခွင့်ရသည်။ ယင်းရဟန်း အနုမောဒနာပြုဖို့ အားထုတ်စဉ်ပင် တနန်းတော်လုံး ကြာညိုနံ့လှိုင်တော့၏၊ နောက်နေ့ ထိုအကြောင်း ဘုရားထံလျှောက်ရာ တရားနာစဉ် သာဓု သာဓုဟု ကောင်းချီးပေး၊ ရိုသေစွာတရားနာ၍ ခံတွင်းကြာညိုနံ့ သင်းကြောင်း မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>၂ - နီဝရဏပ္ပဟာနဝဂ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ သုဘနိမိတ် (ရာဂဖြစ်ကြောင်း နှစ်သက်ဖွယ်အာရုံ) သည် မဖြစ်ပေါ်သေးသော ကာမစ္ဆန္ဒ (ကာမဂုဏ်များဝယ်ဖြစ်သော လိုလားမှု) ၏ ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပေါ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ၏လည်း အဖန်ဖန်ပြန့်ပြောစွာဖြစ်ကြောင်း ဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ သုဘနိမိတ်ကို အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား မဖြစ်သေးသော ကာမစ္ဆန္ဒလည်း ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒလည်း အဖန်ဖန် ပြန့်ပြောစွာ ဖြစ်ဖို့ဖြစ်သည်ဟု မိန့်။</p> <p>ဤအတူ ပဋိဃနိမိတ် (ဒေါသဖြစ်ကြောင်း မနှစ်သက်ဖွယ်အာရုံ) သည် ဗျာပါဒ (သူတပါး ပျက်စီးစေလိုခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း၊ မမွေ့လျော်ခြင်း၊ ပျင်းရိခြင်း၊ ကိုယ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-8 <hr> လက်ဆန့်ငင်ခြင်း၊ ထမင်းဆီအောင့်ခြင်း၊ စိတ်၏ ဆုတ်နစ်ခြင်းသည် ထိနမိဒ္ဓ (စိတ်စေတသိက်တို့၏ မကျန်းမာ လေးလံထိုင်းမှိုင်းခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း၊ စိတ်မငြိမ်းအေးခြင်းသည် ဥဒ္ဓစ္စ (စိတ်ပျံ့လွင့်ခြင်း) ကုက္ကုစ္စ (မကောင်းမှုပြုမိ၊ ကောင်းမှုမပြုမိ၍ နှလုံးမသာခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း၊ မသင့်လျော်သောအကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း (အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ၊ အသုဘတို့၌ နိစ္စစသည် မှားယွင်းသောနည်းဖြင့် စိတ်၌ထားခြင်း) သည် ဝိစိကိစ္ဆာ (ရတနာ ၃-ပါး၊ သိက္ခာ စသည်တို့၌ သို့လော သို့လော တွေးတောယုံမှားခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း။</p> <p>အသုဘနိမိတ် (အသုဘအာရုံနှင့် ပထမဈာန်) သည် ကာမစ္ဆန္ဒကင်းကြောင်း၊ မေတ္တာစေတောဝိမုတ္တိ (ဗျာပါဒမှ လွတ်မြောက်သောစိတ်နှင့် မေတ္တာဈာန်) သည် ဗျာပါဒကင်းကြောင်း၊ အာရဗ္ဘ (အစ အားထုတ်ခြင်း)၊ နိက္ကမ (အပျင်းလွတ်အောင် အားထုတ်ခြင်း)၊ ပရက္ကမ (နိက္ကမထက် လွန်ကဲအောင် အားထုတ်ခြင်း) ဓာတ် ၃-ပါးသည် ထိနမိဒ္ဓကင်းကြောင်း၊ စိတ်ငြိမ်းအေးခြင်းသည် ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ကင်းကြောင်း၊ သင့်လျော်သောအကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း (အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ၊ အသုဘဟု မှန်သောနည်းဖြင့် စိတ်၌ထားခြင်း) သည် ဝိစိကိစ္ဆာ ကင်းကြောင်းဖြစ်သည်ဟု မိန့်။</p> <h3>ဒေသနာနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p>နီဝရဏမည်ပုံ။ ။ သုဂတိလမ်းနှင့် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်လမ်းကို တားမြစ်တတ်၍ နီဝရဏမည်သည်၊ လောဘစသော ကိလေသာများပင် ဖြစ်၏။ ဆိုင်ရာ အာရုံများဆုံခိုက် နှလုံးသွင်းမမှန်၊ အလုပ်မမှန်မှုများကြောင့် ဆိုင်ရာနီဝရဏများ ဖြစ်ကြသလို ဘုရားဟောတိုင်း ကျင့်ကြလျှင်လည်း နီဝရဏကင်းပျောက် အရိယာအဖြစ် ရောက်ကြမည်သာ။</p> <p>ကိလေသာမဖြစ်ရေး။ ။ သံသရာ၌ မဖြစ်ဖူးသော ကိလေသာမည်သည် မရှိ၊ ယခုဘဝ အလုပ်ကြောင့် မဖြစ်ဖူးသော ကိလေသာ၊ ဖြစ်ဖူးသော်လည်း ထင်ရှားရှိဆဲ မဟုတ်သော ကိလေသာများမဖြစ်အောင်-<br> (၁) ကျောင်းကန်ဘုရား ဝတ်နိဗဒ်များ အားထုတ်ခြင်း၊<br> (၂) ပရိယတ် သင်ကြားပို့ချခြင်း၊<br> (၃) ဓုတင် ၁၃-ပါး ဆောင်ထားခြင်း၊<br> (၄) ဈာန်သမာပတ် ဝင်စားခြင်း၊<br> (၅) ဝိပဿနာ ရှုမှတ်ပွားများနေခြင်း၊<br> (၆) ဥပုသ်အိမ်၊ ဆွမ်းစားကျောင်းဆောက်ခြင်းစသော နဝကမ္မ ဝေယျာဝစ္စ ပြုနေခြင်း-<br> <br>စာမျက်နှာ-9 <hr> ဟူသော နေခြင်းတို့ဖြင့် ကိလေသာများ ဖြစ်ခွင့်မရတော့ပါ၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာသူများလည်း ကိလေသာ အဟုန်အဆက် အားပျက်ခဲ့၍ ရုတ်တရက် ကိလေသာ မဖြစ်ကြပါ၊ (သုဘနိမိတ်၊ ကာမစ္ဆန္ဒ စသည်တို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဆိုင်ရာ ပါဠိနှင့် ယှဉ်ပြထားသည်။)</p> <h3>ဝတ်နိဗဒ်ကျ၍ ကိလေသာငြိမ်းသော အရှင်မိလက္ခတိဿ</h3> <p>မသေမီကပင် ပြိတ္တာဖြစ်။ ။ အရှင်ကား ကေဏဇနပုဒ် ဂါမေဏ္ဍဝါလကျောင်း၏ ဆွမ်းခံရွာ မုဆိုးမျိုး၌ဖြစ်သည်၊ တချိန်တွင် တောတွင်း၌ ကျော့မိသော သမင်ကို ကင်စားပြီး ရေဆာသဖြင့် ကျောင်းတွင်းဝင် ရေအိုးစင်၌ သောက်ရေရှာ၏၊ မရသဖြင့် “သံဃာအများနေရာ အဆာပြေ ရေမှမရှိ” အပြစ်တင်လိုက်သည်၊ စူဠပိဏ္ဍပါတိကတိဿထေရ်ကြား၍ သွားကြည့်ရာ ရေအိုး (၁၀) လုံး ရေအပြည့်မြင်သည်၊ “အသက်ရှင်ဆဲပင် ပြိတ္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြံကာ ရေအိုးများ ချီမပေး သောက်စေသည်၊ မုဆိုး ရေဆာမပြေပါ၊ “သင့်အကုသိုလ် ကြမ်းလှ၏၊ ယခုကပင် ပြိတ္တာ၊ သေလျှင် ဘယ်လိုဖြစ်မည်လဲ” ဟု အရှင်မြတ်မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ခွန်အားလွန်ကြီး မုဆိုးသည် အရှင်မြတ်စကားကြား၍ သံဝေဂဖြစ်ကာ ရဟန်းပြုဖို့ ခွင့်တောင်းသည်၊ မုဆိုးလက်နက်များလည်း ဖျက်ဆီးပစ်တော့၏၊ ရဟန်းဘဝ မလွယ်ကူပုံ မိန့်သော်လည်း “မျက်မှောက်ဖြစ်ပျက်ပုံ မြင်ရသော တပည့်တော်၊ ရဟန်းမပြုလျှင် ဘယ်ဖြစ်နိုင်ပါ့မည်လဲ” လျှောက်သဖြင့် ရဟန်းပြုခွင့်ရ၊ ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်များ ပျော်ရွှင်စွာပြုရင်း ပိဋကကိုလည်း သင်ယူသည်။ “ငရဲသားကို ငရဲထိန်းများက ငရဲကြီးပြန်ချကြပြန်သည်” ဒေဝဒူတသုတ္တန်ကို သင်ယူမိသောအခါ ငရဲ၏အပြစ်ကို ဆင်ခြင်မိသဖြင့် ငရဲမီးကိုပြဖို့ လျှောက်သည်၊ ပိုးစုံးကြူးမျှ ငဲမီးပွားကို တန်ခိုးဖြင့်ယူ၍ ထင်းစိုပုံပေါ်တင်ပြရာ တပုံလုံး ပြာကျသွားသည်။</p> <p>ကောက်ရိုးရေဖျန်း အကြောက်လွန်လှ။ ။ အရှင်တိဿသည် “ပရိယတ်ကား စွမ်းနိုင် နိဗ္ဗာန်လမ်း သူများအလုပ်ပါ၊ ဘယာပဗ္ဗဇ္ဇိတဖြစ်သော တပည့်တော်အား ပဋိပတ်ကိုသာ ပေးပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ဝတ်နိဗဒ်မပျက် ဆရာပေးသော ပဋိပတ်ကို အသေအလဲ အားခဲသည်၊ ငိုက်မျဉ်းလာလျှင် ကောက်ရိုးထုံး ရေဆွတ် ခေါင်းပေါ်တင် အားထုတ်၏၊ သာမဏေများ၏ “အာရဗ္ဘထ နိက္ကမထ စသော အရုဏဝတိယသုတ္တန်” ရွတ်သံအကြား ပီတိဖြစ်ပွားစေပြီး ဝိပဿနာတင် ဆင်ခြင်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-10 <hr> ဆွမ်းကို လေးစား၍ ကြိုးစားသည် ပရိယတ်ဆိုင်ရာ အရှင်ဖုဿဒေဝထေရ်<br> ဤအရှင်ကား ကက္ကာ မဏ္ဍလာရာမကျောင်း၌ ပရိယတ်သင်၊ ပဋိပတ်လည်း ဆင်ခြင်သည်၊ “အရှင်မြတ် စာသင်နေသမျှ တပည့်တော်ဆွမ်း နေ့စဉ်စားပါဘုရား” ဟု မိခင်ပမာ ကြည်ညိုသော ဒကာမကြီးတဦး လျှောက်သဖြင့် ဆွမ်းချမ်းသာသည်၊ ဆွမ်းကို လေးစား၍ အထူးလည်း ကြိုးစားပါ၏၊ တဝါတွင်းလုံး အားထုတ်သဖြင့် ပဝါရဏာနေ့တွင် အထုပ်အထည်ပေါ်ကာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာ ဖြစ်သည်။</p> <p>ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ရကျိုး။ ။ ကျောင်းထိုင်ဘုန်းတော်ကြီး၏ အစီအစဉ်အရ သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့၌ပင် ပရိသတ်ကြီးအား တရားချီးမြှင့်ရသည်၊ “သုခံ ဟောတု၊ ဒုက္ခာ မုစ္စတု” တရား ၂-ပုဒ်သာ ဆွမ်းအမကြီးအား နေ့စဉ်ဟောသဖြင့် “ယနေ့ တရားပွဲ ဒကာမကြီး သားရဟန်း ဟောမည်” ဟု သာမဏေငယ်များ ပြောပြချက် ဆွမ်းအမကြီး မယုံကြည်၊ အရှင်မြတ်သည် ဒါန၊ သီလစသော တရားအစဉ်များဟောပြီး ပိဋက ၃ ပုံ မွေနှောက်ချောက်ချားကာ တဝါတွင်းလုံး ဆွမ်းအမကြီးအား ဟောသော တရား ၂-ပုဒ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ပြီး ညလုံးပေါက် ဟောကြားသည်၊ ဆွမ်းအမကြီး သောတာပန် တည်တော့၏။</p> <h3>ဝိနည်း ပရိယတ်ဆိုင်ရာ အရှင်တိဿဘူတိထေရ်</h3> <p>ကာမဝိတက်ပွား။ ။ မဏ္ဍလာရာမကျောင်း ဤအရှင်လည်း ဝိနည်းသင်ကြားစဉ် ဆွမ်းအပါယ်သွားရခံရင်း မာတုဂါမအာရုံကြောင့် ကိလေသာ ဖြစ်လာသည်။ မတ်ရပ်ကနေ တပည့်အား သင်ကြားပေးရင်း “ဤဝိတက်ပွားလျှင် ငါအပါယ်လားတော့မည်” ဟု ကြံလျက် နောက်ကြောင်းပြန် ဆရာ့ထံသွားပြီး “ရောဂါတခု ဖြစ်လာပါ၏၊ ကုပျောက်လျှင် မြန်လာပါမည်၊ မပျောက်က မပြန်ပါ၊ နေ့ဝါ ညဝါ မမီပေမယ့် နံနက်စာဝါမီစေပါမည်” ဟု လျှောက်ပြီး မလယနေ မဟာသံဃရက္ခိတထေရ်ထံ သွားသည်။</p> <p>အလုပ်မဖြစ်လျှင် ရောက်လာသော တိဿဘူတိထေရ်ကို အရှင်မြတ်ကြီးက မျက်နှာကိုပင် မကြည့်ဘဲ “သင် သပိတ်သင်္ကန်း သိမ်းထားလိုက်” ဟု မိန့်သည်။ “ရောဂါတခု ဖြစ်လာလို့ ပျောက်အောင် ကုနိုင်လျှင် သိမ်းထားလိုက်ပါမည်” ဟု လျှောက်ရာ “ကုနိုင်သူထံ သင်လာသည် သိမ်းသာထားလိုက်” ဟု မိန့်သည်၊ “သိ၍ ဤသို့ မိန့်သည်ဖြစ်မည်” ဟု ယူဆကာ သိမ်းဆည်းပြီး ရှိခိုးနေစဉ် “ရာဂစရိုက်ရှိသူ” ဟု ဤသို့သိပြီး အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း ပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-11 <hr> တိဿဘူတိအရှင်လည်း အကြိမ်ကြိမ်ထရှိခိုး၏။ “ဤမျှ ဘာ့ကြောင့် အရိုအသေပြုရတာလဲ” ဟု ဆရာ့အမေးကို “တပည့်တော် အလုပ်ဖြစ်နိုင်လျှင် ကောင်းပါ၏၊ မဖြစ်လျှင် နောက်ဆုံးဖူးမြင်ခြင်းပါ” ဟု ပြန်လျှောက်သည်၊ “သင့်လိုသူတော်ကောင်းအတွက် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်မခက်ပါ” ဟု ဆရာ၏အားပေးစကားကြားပြီး လာလမ်းပြန်၊ မှတ်ခဲ့သော ချုံတွင်းဝင်၊ ပလ္လင်ခွေထိုင်၊ အသုဘအခြေခံထားအားထုတ်ရာ ရဟန္တာဖြစ်ကာ နံနက်စာဝါအမီ နေရာပြန်ရောက်သည်။</p> <h3>ဓုတင်ဆောင်အရှင် ရွာနီးလိုဏ်နေ ပဟာသိဝထေရ်</h3> <p>သေချိန်ပဲ မရတော့။ ။ အရှင်မြတ်ကား မဟာဂါမရွာ တိဿကျောင်းတိုက်၌ ဂိုဏ်းကြီး ၁၈-ဂိုဏ်းအား ပါဠိအဋ္ဌကထာ ပို့ချနေသော စာချပုဂ္ဂိုလ်ကြီးဖြစ်သည်။ အရှင်မြတ်ကြီး၏ ဩဝါဒဖြင့် ဖြစ်ကြသော ရဟန္တာ ၆-သောင်းတွင် တပည့်တပါးသည် “ငါ့ချမ်းသာမျိုး ငါ့ဆရာ ရှိပါလား” ဟု ဆင်ခြင်ရာတွင် ပုထုဇဉ်သာ ရှိသေးပုံကိုသိ၍ ဆရာမြတ်ထံလာကာ “တရားတပုဒ် သင်လိုပါ၏” ဟု လျှောက်သည်။ “သင်ယူသူတွေများ၏၊ သင့်အတွက် အချိန်မရှိပါ” ဟု ဆိုရာ တပည့်က “အချိန်တိုင်းမအားလျှင် အရှင်ဘုရားတို့မှာ သေချိန်ကော ရနိုင်ပါဦးမလား” ဟု ဆရာ့စကားကို အချက်ပိုင်ပိုင် အနိုင်ကိုင်လိုက်သည်။ စာသင်လာသည်မဟုတ်၊ သံဝေဂဖြစ်အောင်လာကြောင်း ဆရာမြတ်သိတော့၏။ တပည့်လည်း “ရဟန်းမည်သည် တပည့်တော်လို ဖြစ်သင့်ပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ကောင်းကင်ပျံတက်သွားသည်။</p> <p>ရဟန္တာမဖြစ်သမျှ အရှင်မြတ်ကြီးသည် နေ့ဝါညဝါများ ပို့ချပြီး နံနက်စာဝါကျောမချတမ်း တက်ပြန်သူများနှင့်အတူ ဆင်းလိုက်သည်။ ဓုတင် (၁၃) ပါးအပြည့် ဆောက်တည်ကာ ရွာနီးလိုဏ်ကျောင်းကြွပြီး “အရဟတ္တဖိုလ်မရသမျှ ညောင်စောင်းပေါ် ကျောမချ” ဟု စိတ်တင်း စင်္ကြံကြွအားထုတ်သည်။ “ယနေ့ကိစ္စပြီးစေအံ့၊ ယနေ့ကိစ္စပြီးစေအံ့” ဟု ရည်ရွယ်အားထုတ်စဉ်ပင် ပဝါရဏာနေ့ ရောက်လာသည်။ ဝိသုဒ္ဓိပဝါရဏာ ပြုလိုသော်လည်း အခွင့်မသာ၊ နှစ်ပေါင်း (၃၀) မြောက် ပဝါရဏာနေ့၌ကား လပြည့်ဝန်းနှင့် မိမိသီလ နှိုင်းယှဉ်ကာ လပြည့်ဝန်းမှာ ယုန်ရေးတံဆိပ်ထင်သေးသော်လည်း မိမိသီလမှာ မှည့်ပေါက်မထင် စင်ကြယ်ပုံကို သိမြင်ဝမ်းသာ ပီတိခွာ၍ အားထုတ်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-12 </p><hr> <h3>အနှစ် (၆၀) သမာပတ် (၈) ပါးပိုင်ရှင် မဟာတိဿထေရ်</h3> <p>ကိလေသာမဖြစ်။ ။ အရှင်မြတ်ကား ဝါမရမီကပင် သမာပတ် (၈) ပါး ရနေသည်။ သမာပတ်ဖြင့် ခွာထားသော ကိလေသာ နှစ်ပေါင်း (၆၀) ကြာ မလာသဖြင့် ရဟန္တာဟုပင် သူ့ကိုယ်သူ ထင်ထားလိုက်၏။ အကြောင်းတခုဖြင့် ရောက်လာသော တပည့် ဓမ္မဒိန္နထေရ်က ဆရာမြတ်အား တရားရချိန်ကို မေးရာ နှစ်ပေါင်း (၆၀) ရှိပြီဖြစ်ကြောင်း မိန့်သည်။</p> <p>လှပနုနယ် မိန်းမငယ်။ ။ “သမာပတ်ဝင်စားမှု ဆရာတို့ပြုလျှင် ရာဂဝင်လာမည်လား” ဟု ဆရာ့မျက်မှောက်၌ ရေကန်တခု၊ ထိုရေကန်၌ ပဒုမ္မာကြာရုံ၊ ထိုကြာရုံ၌ ကြာပွင့်ကြီးတပွင့်၊ ထိုကြာပွင့်၌ (၁၆) နှစ်အရွယ် မိန်းမငယ်ကို ဖန်ဆင်းပြီး “သုဘသညာထင်အောင် အားပါးတရ ရှုပြပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ လျှောက်သမျှ ဖန်ဆင်းကြည့်ရှုသည်။ မိန်းမငယ်ကို မြင်ရာတွင် ရာဂဝင်လာသဖြင့် ပုထုဇဉ်သာရှိသေးပုံ သိရှိပြီး “သူတော်ကောင်း၊ သင်သည် ငါ၏ ကိုးကွယ်မှီခိုရာ ဖြစ်ပါ” ဟု တပည့် ဓမ္မဒိန္နအနီး ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်ချလိုက်တော့၏။ “ဒီအတွက် တပည့်တော် လာပါတယ်” ဟု လျှောက်ပြီး အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်းပေးသည်။ အပြင်ထွက်ချိန်အတွင်း အရှင်မြတ်ကြီး ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ သမာပတ်ဖြင့် ခွာထားသော ကိလေသာ အမြစ်ပါ ကွာတော့၏။</p> <h3>ဝိပဿနာနယ်မှ ရဟန်းတော် (၆၀)</h3> <p>မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း လျှောက်ထားရဟန်း (၆၀) တို့သည် ဘုရားထံတော်မှ ကမ္မဋ္ဌာန်းယူ၊ ဆိတ်ငြိမ်ရာသို့သွား အားထုတ်ကြရာ ကိလေသာမပေါ်လာသဖြင့် မဂ်ဖိုလ်ကိစ္စ ပြီးပြီထင်ကြသည်။ “တရားထူးကို ဘုရားရှင်အား လျှောက်ကုန်အံ့” ဟု ကြံ၍ ပြန်လာကြ၏။ ထိုအကြောင်း ကြိုတင်မြင်တော်မူသော ဘုရားရှင်က “အာနန္ဒာ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်ခွင်က ရဟန်း (၆၀) ငါ့ကိုဖူးရန် လာကြလိမ့်မည်၊ ဖူးခွင့်မပေးဘဲ ‘သုသာန်သွား အသုဘပွားကြ’ ဟု ဤသို့ပြောလွှတ်ရန်” မိန့်ထားသည်။ ရောက်လာသော ရဟန်း (၆၀) အား အမိန့်အတိုင်းပြောကြားရာ “ဘုရားရှင်သိ၍ မိန့်သောကိစ္စ အမှန်အကြောင်းထူးရမည်” ဟု ကြံကာ သုသာန်သွားကြသည်။ သေစအလောင်းကောင်ကို အသုဘရှုစဉ် ရာဂပင်လာကြသဖြင့် “အကြောင်း ဘုရားရှင် မြင်ပေတာပဲ” ဟု သံဝေဂဖြစ်ကာ အားထုတ်ကြရတော့၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-13 <hr> ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်းမှ ဘုရားရှင် ထိုလုပ်ငန်းစဉ်ကို မြင်တော်မူရကား “ယာနိမာနိ အပတ္တာနိ” စသော ဂါထာဟောရာတွင် အဆုံး၌ အားလုံးပင် ရဟန္တာဖြစ်ကြ၏။ ဝိပဿနာဖြင့် ခွာထားသော ကိလေသာ အမြစ်ပါကျွတ်ရတော့သည်။</p> <h3>ဝေယျာဝစ္စဆောင် စိတ္တလတောင်နေ အရှင်တိဿထေရ်</h3> <p>ငါဆရာအို ကျောင်းလိုပါ၏။ ။ အရှင်ကား (၈) ဝါအရတွင် တားဆီးမရ လူထွက်လိုလှသဖြင့် ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာကို သွားလျှောက်သည်။ တပည့်တိဿ၏ အရဟတ္တဖိုလ် ဥပနိဿယကို မြင်ရကား “ငါ့ရှင်၊ ငါတို့အိုပြီ၊ ငါတို့နေဖို့ ကျောင်းတဆောင် ဆောက်ခဲ့ပါ” ဟု မိန့်ရာ ဝန်ခံလိုက်ရသည်။ “ငါ့ရှင်၊ အမှုသစ်ပြုရင်း စာသင်ကိစ္စ မလွှတ်နှင့်၊ တရားလည်း နှလုံးသွင်း၊ ရံခါ ကသိုဏ်းပရိကံကိုလည်းပြု” ဟု ထပ်ဆင့်ဩဝါဒကိုလည်း ပေးသည်။</p> <p>ပင်ပန်းကျိုးကျေ။ ။ မြေနေရာသန့်အောင် အစီအစဉ်တကျ စင်္ကြံနှင့်တကွသောကျောင်း၊ အပန်းဖြေဖို့ ညောင်စောင်း၊ ပျဉ်ထောင်၊ လေထွက်ပြည့်စုံစွာ ဖြည့်စွက်ဆောက်လုပ်ပြီး ဆရာထံသွားကာ ကျောင်းပြီးကြောင်း လျှောက်သည်။ “ငါ့ရှင် ပင်ပန်းရသော ကျောင်းမှာ ယနေ့တရက် ငါ့ရှင်ပင် နားနေကျိန်းစက်ပါ” ဟု အရှင်တိဿသည် အမိန့်အရ ကျောင်းသစ်တွင် တင်ပျဉ်ခွေထိုင်ကာ “ဆရာ့အတွက် ကာယဝေယျာဝစ္စအမှု ကျနအောင် ငါပြုပြီးပေါ့” ဟု ဆင်ခြင်စဉ် ပေါ်လာသော ပီတိခွာ ဝိပဿနာရှုလိုက်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်ဆိုက်သွားသည်။ ဝေယျာဝစ္စဖြင့် ခွာသောကိလေသာ တဖန်မလာတော့ပေ။</p> <p>ကာမစည်းစိမ် မမြိန်ခွာချ။ ။ အရှင်မဟာကဿပသည် ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာသည့်အားလျော်စွာ ဗြဟ္မာ့ပြည်တွင် စင်နေသော ကိလေသာသည် လူ့ပြည်လာရသော်လည်း အဆက်ပြတ်၍ မဥပါဒ်တော့ပေ။ လူ့ဘဝရရှိနေသော ကာမဂုဏ်ချမ်းသာများကို စွန့်ခွာပြီး ရဟန်းအသွင်ယူ၊ ဘုရားရှိရာအသွား အကြိုလာသောဘုရားရှင်ကို တွေ့မြင်ဦးချ၊ ဗုဒ္ဓ၏ဩဝါဒ (၃) ရပ်ဖြင့် ရဟန်းအဖြစ်ရောက်ကာ (၈) ရက်မြောက်အရုဏ်တွင် ပဋိသမ္ဘိဒါအစုံရ ရဟန္တာဖြစ်သည်။ ဗြဟ္မဘဝခွာချသော ကိလေသာ မလာရတော့ပြီ။</p> <h3>တရား (၅) မျိုး ပယ်ရိုး (၅) ဖုံ</h3> <p>၁။ ကိလေသာကို အခိုက်အတန့်ပယ်သော တဒင်္ဂပဟာန်၊<br> ၂။ ကိလေသာကို ကြာရှည်ပယ်သော ဈာန်သမာပတ်-ဝိက္ခမ္ဘနပဟာန်၊<br> ၃။ ကိလေသာကို အမြစ်ဖြတ်သောမဂ်-သမုစ္ဆေဒပဟာန်၊<br> ၄။ ကိလေသာကို အပူငြိမ်းစေသောဖိုလ်-ပဋိပဿဒ္ဓိပဟာန်၊<br> ၅။ ကိလေသာမှ လွတ်သောနိဗ္ဗာန်-နိဿရဏပဟာန်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-14 <hr> ဤသို့လျှင် လောကီ လောကုတ္တရာပဟာန် (၅) မျိုးဖြင့် ကိလေသာများကို သတ်အပ်သည်။</p> <h3>နီဝရဏ (၅) ဖြာ ပယ်နိုင်ရာ အကြောင်းများ</h3> <p>ကာမစ္ဆန္ဒပယ်ကြောင်း။ ။ အသုဘ (၁၀) ပါးသင်ယူ၊ ယင်းတို့ကို ပွားများ၊ ဣန္ဒြေ (၆) ပါး စောင့်စည်း၊ မျှတရုံစားသောက်၊ အသုဘပွားသူကိုမှီဝဲ၊ အသုဘနှင့်စပ်သောစကားကို ပြောဆိုခြင်းများဖြစ်သည်။</p> <p>ဗျာပါဒပယ်ကြောင်း။ ။ ဩဒိဿက၊ အနောဒိဿက၊ ဒိသာဖရဏ မေတ္တာ (၃) မျိုး တမျိုးမျိုးသင်ယူ၊ ယင်းမေတ္တာပွားများ၊ “သင် သူ့စိတ်ဆိုးတော့ ဘာပြုနိုင်မှာလဲ၊ သူ့သီလစသည်ကို သင်ဖျက်နိုင်ပါ့မလား၊ သင် ကိုယ်ကံနှင့်ကိုယ်လာ၊ ကိုယ်ကံနှင့်ပင် သွားရမှာ၊ သူတပါးစိတ်ဆိုးလျှင် မီးခဲမစင် ကိုင်ပြီး ပစ်သူနှင့်တူသည်၊ ရန်သူက သင့်ကိုစိတ်ဆိုးတော့ ဘာပြုနိုင်မှာလဲ၊ သင့်သီလစသည်ကို သူဖျက်နိုင်ပါ့မလား၊ သူဟာ သူ့ကံနှင့်လာ၊ သူ့ကံနှင့်ပင် သွားရမှာ၊ လက်မခံသော လက်ဆောင်၊ လေညာလွင့်သောဖုန်များလို သူ့ဒေါသ သူ့အပေါ် ပြန်ကျမှာပဲ။” ဤသို့ မိမိသူတပါး ၂-ဦးသား၏ ကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဖြစ်ပုံဆင်ခြင်၊ မေတ္တာပွားသူကိုမှီဝဲ၊ မေတ္တာနှင့်စပ်သောစကား ပြောဆိုခြင်းများ ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိနမိဒ္ဓပယ်ကြောင်း။ ။ အစားကျူးခြင်းအပြစ်ကို သင်ယူ၊ ဣရိယာပုထ်ပြောင်းလဲပေး၊ လ နေ ဆီမီးရောင်များကြည့်၊ လွင်ပြင်၌နေ၊ ထိနမိဒ္ဓကင်းသူကို မှီဝဲ၊ ဝီရိယနှင့်စပ်သောစကားကို ပြောဆိုခြင်းများဖြစ်သည်။</p> <p>ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စပယ်ကြောင်း။ ။ ဗဟုသုတများစေ၊ အရာရာမေးမြန်း၊ ဝိနည်းနားလည်အောင်လေ့လာ၊ အရွယ်ကြီးသူဆည်းကပ်၊ ဝိနည်းဓိုရ် ဆည်းကပ်၊ သင့်မသင့်နှင့်စပ်လျောက်ပတ်သောစကား ပြောဆိုခြင်းများ ဖြစ်သည်။</p> <p>ဝိစိကိစ္ဆာပယ်ကြောင်း။ ။ ရတနာ (၃) ဖြာ ကြည်ညိုမှုများစေ၊ သဒ္ဓါရှိသူဆည်းကပ်၊ ရတနာ (၃) ပါးနှင့်စပ်လျောက်ပတ်သောစကားကို ပြောဆိုခြင်းများ ဖြစ်သည်။ ဤဝဂ်မှာ ဝိဂတာဝရဏဋ္ဌကထာ ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-15 </p><hr> <h3>၃ - အကမ္မနိယဝဂ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ (ဘာဝနာစွမ်းအားဖြင့်) မပွားများအပ်သေးသော (ဝဋ်ဆင်းရဲနှင့်စပ်သော) ဤလောကီစိတ်သည် (ဈာန်ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်ရောက်အောင်) ပြုခြင်းငှာ မသင့်လျော် မလွယ်ကူသကဲ့သို့ အလားတူ မလွယ်ကူသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ မပွားများအပ်သေးသော စိတ်သည် ပြုခြင်းငှာ မသင့်လျော် မလွယ်ကူ။</p> <p>ပွားများအပ်ပြီးသော (ဝဋ်ကင်းသော လောကုတ္တရာ) စိတ်သည် ပြုခြင်းငှာ သင့်လျော်လွယ်ကူသည်။</p> <p>မပွားများအပ်သေး၊ ထင်ရှားမဖြစ်သေး၊ အဖန်ဖန်မလေ့လာအပ်သေးသော စိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ခြင်းငှာ ဖြစ်၏၊ ဆင်းရဲဒုက္ခကို ဆောင်၏။ ပွားများအပ်ပြီး၊ ထင်ရှားဖြစ်ပြီး၊ အဖန်ဖန်လေ့လာအပ်ပြီးသော စိတ်ကား များစွာအကျိုးရှိခြင်းငှာဖြစ်၏၊ ချမ်းသာသုခကို ဆောင်၏ဟု မိန့်။</p> <p>လိုရင်းအချုပ်မှာ။ ။ လောကီစိတ်သည် ဝဋ်နှင့်စပ်နေသဖြင့် ဘာဝနာမပါလျှင် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်၊ အကျိုးစီးပွားမဲ့၍ ဆင်းရဲသို့သာ ပို့ပေးသည်၊ လောကုတ္တရာစိတ်သည်သာ ဝဋ်ကင်းပြီး အကျိုးဖြစ်နိုင်၊ ချမ်းသာဆောင်နိုင်သည် ဟူလို။</p> <h3>ဤနေရာ၌ သိသင့်သော (၄) မျိုးမှာ-</h3> <p>၁။ ဝဋ် - ဘုံသုံးပါး၌ဖြစ်သော လောကီစိတ် စေတသိက်ရုပ်များ၊<br> ၂။ ဝဋ္ဋပါဒ - ဝဋ်ရကြောင်း ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ်ကံ၊<br> ၃။ ဝိဝဋ် - မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ဟူသော လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါး၊<br> ၄။ ဝိဝဋ္ဋပါဒ - ဝဋ်မှလွတ်ကြောင်း မဂ္ဂင် (၈) ပါးတို့ဖြစ်သည်။</p> <p>များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ခြင်းငှာ။ ။ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ စည်းစိမ်ချမ်းသာများကို လောကီကုသိုလ်ကံက ပေးနိုင်သော်လည်း ရုပ်နာမ်ခန္ဓာရ မီး (၁၁) ပါး အဖန်ဖန်အလောင်ခံရသဖြင့် ဆင်းရဲအစုသာဖြစ် ဆင်းရဲကိုသာ ဆောင်သည်။ လောကီတရားသည် ဝဋ်နှင့်စပ်နေသဖြင့် မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်သို့ မပြေးဝင်နိုင်သောကြောင့် ထင်ရှားမရှိသေးသော စိတ်ဖြစ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-16 </p><hr> <h3>၄ - အဒန္တဝဂ်</h3> <p>မဆုံးမအပ်သော ဤစိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ခြင်းငှာ ဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသော တရားကိုလည်း ငါမမြင်၊ မဆုံးမအပ်သော စိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့ခြင်းငှာဖြစ်၏၊ ဆုံးမအပ်သော စိတ်သည်သာ များစွာအကျိုးရှိခြင်းငှာ ဖြစ်၏။</p> <p>မလုံခြုံစေအပ်၊ မစောင့်ရှောက်အပ်၊ မပိတ်အပ်သော စိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့၊ လုံခြုံစေအပ်သော စိတ်စသည်သာ အကျိုးရှိ-မိန့်။</p> <h3>၅ - ပဏိဟိတအစ္ဆဝဂ်</h3> <p>မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သော (စူးအောင် ဆူးဖျားကို အထက်ထောင်မထားသော) သလေး၊ မုယောစပါး ဆူးများကို လက်ဖြင့်နှိပ် ခြေဖြင့်နင်းသော်လည်း လက်ခြေကိုစူး၊ သွေးကိုဖြစ်စေလတ္တံ့ဟူသော ဤအကြောင်းမရှိ၊ ဆူးကိုမကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဤအတူပင် ရဟန်းသည် မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သော စိတ်ဖြင့် အဝိဇ္ဇာ (သစ္စာ ၄-ပါး) ကို မသိအောင် ဖုံးသော မောဟကိုဖျက်၊ ဝိဇ္ဇာ (အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်) ကို ဖြစ်စေလတ္တံ့၊ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုလတ္တံ့ဟူသော ဤအကြောင်းမရှိ၊ စိတ်ကို မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ကောင်းစွာထားအပ်သော်သာ စပါးဆူးများသည် နှိပ်နင်းသော လက်ခြေကိုစူး၊ သွေးထွက်စေမည်၊ ဤအတူ အထားကောင်းသော စိတ်ဖြင့်သာ အဝိဇ္ဇာကို ခွဲဖျက်၊ ဝိဇ္ဇာကို ဖြစ်စေမည့် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုပေမည်-မိန့်။</p> <p>အဓိပ္ပာယ်သုံးမျိုး။ ။ ရှည်လျားသော သုတ်များကို ဤသို့ပင် ချုံးပြပါမည်၊ ဥပမာဖြင့် အဓိပ္ပာယ်ကို ခြံရံပြထား၏၊ ဝဋ်နှင့်စပ်သော စိတ်ကို ရည်၍ “မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောစိတ်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ့် နိဗ္ဗာန်ထိ နယ်ကျယ်သည်။ ။ ကြမ်းတမ်းကြီးမားသော ဆူးကြီးများ ရှိသော်လည်း ငယ်သော်မှ နိဗ္ဗာန်နယ်အထိ စွမ်းနိုင်ပုံပြလို၍ စပါးဆူးများကို ဥပမာယူသည်၊ မှန်၏။ သိမ်မွေ့အားသေးသော စပါးဆူးဖြစ်စေ၊ အခြားဆူးကြီးများဖြစ်စေ စူးအောင်ထောင်မထားလျှင် မစူး၊ သွေးမထွက်၊ စူးအောင်ထားမှ စူးနိုင်သည်။ ဤအတူ မြက်ထုပ်အလှူမျိုးဖြစ်စေ၊ ထမင်းရေချောင်းစီး ဝေလာမပုဏ္ဏားကြီးအလှူမျိုးဖြစ်စေ ဝဋ်စည်းစိမ် တောင့်တလျှင်...<br> <br>စာမျက်နှာ-17 <hr> စိတ်ထားမကောင်း၍ ဝဋ်ကိုသာ ရမည်။ “ဣဒံ မေ ဒါနံ အာသဝက္ခယာဝဟံ ဟောတု” - ဝဋ်ကင်းအောင် တောင့်တလျှင် စိတ်ထားကောင်း၍ အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်ဉာဏ်၊ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်အထိ ပေးနိုင်သည်။</p> <p>၃။ ဤလောက၌ (ဒေါသကြောင့်) စိတ်ပျက်စီးသူအချို့ကို ငါဘုရား ဤသို့သိ၏။ ဤသူ ဤအချိန် အကယ်၍ သေအံ့၊ ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲရောက်ရမည်သာ၊ ထိုသူ၏ စိတ်ပျက်စီးသောကြောင့်တည်း။</p> <p>၄။ သဒ္ဓါတရားကြောင့် စိတ်ကြည်လင်သူအချို့ သေသွားလျှင်လည်း စိတ်ကြည်လင်သောကြောင့် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရမည်ကို ငါဘုရားသိ၏။</p> <p>၅။ ယောက်ျားသည် နောက်ကျု၍ ဗွက်ခပ်ကာ ညွန်အနယ်ထသော ရေအိုင်ကမ်းနား၌ ရပ်၍ ရေအတွင်းရှိသော ယောက်သွား၊ ခရု၊ ကျောက်စရစ်၊ အိုးခြမ်းကွဲနှင့် ငါးအပေါင်းကို ရေနောက်ကျုနေသောကြောင့် မမြင်နိုင်သကဲ့သို့ ရဟန်းသည် နောက်ကျုသောစိတ်ဖြင့် ကိုယ်ကျိုးသူကျိုးအစုံကို သိလတ္တံ့၊ လွန်မြတ်သော ဈာန်မဂ်ဖိုလ်တရားကို သိလတ္တံ့၊ ဤအကြောင်းမရှိ၊ စိတ်နောက်ကျုနေခြင်းကြောင့်တည်း။</p> <p>၆။ ကြည်လင်သန့်ရှင်းသော ရေ၌ကြည့်သောယောက်ျားသာ ခရုစသည်ကို ရေမနောက်သောကြောင့် မြင်နိုင်သကဲ့သို့ မနောက်ကျုသော စိတ်ရှိသော ရဟန်းသည်လည်း စိတ်မနောက်သောကြောင့်သာ ကိုယ်ကျိုးစသည်များကို ဈာန်မဂ်ဖိုလ်အထိ သိနိုင်သည်-မိန့်။</p> <p>ကိုယ်ကျိုးသူကျိုးစသည်။ ။ ပစ္စုပ္ပန်၊ တမလွန်၊ လောကီ၊ လောကုတ္တရာကျိုးများ အားလုံးတည်း။ ကုသလကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးသည် သင်ကြားဆောက်တည်စေသူ မရှိသော်လည်း (၁၀) နှစ်တမ်း သန္တရကပ်ဆိုက်လျှင် သံဝေဂရသူလူများ အလိုလိုဆောက်တည် ကျင့်သုံးနိုင်၍ မနုဿဓမ္မ လူ့ကျင့်ဝတ်တရားမည်သည်။ ထို့ကြောင့် ဈာန်ဝိပဿနာ မဂ်ဖိုလ်တရားတို့သာ လွန်မြတ်ကြသည်။</p> <p>၇။ သစ်ပင်ရှိသမျှတို့တွင် ကြို့ပင်ကို နူးညံ့ခြင်း ပြုဖို့ရာ သင့်လျော် လွယ်ကူခြင်းကြောင့် အကောင်းဆုံးဟု ဆိုအပ်သကဲ့သို့ သမထ ဝိပဿနာနှင့် စပ်၍ ပွားများအပ်၊ အဖန်ဖန် လေ့လာမှု ပြုအပ်ပြီးသော ဤစိတ်သည် နူးညံ့ပြုခြင်းငှာ သင့်လျော် လွယ်ကူသည်၊ အလားတူ လွယ်ကူသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ ယင်းစိတ်သာ နူးညံ့၍ ပြုဖို့ သင့်လျော်လွယ်ကူသည်။ (အဘိညာဉ်၏ အခြေခံစတုတ္ထဈာန်စိတ်ကို နူးညံ့လွယ်ကူသော စိတ်ဟု ကုရုန္ဒကဝါသီ ဖုဿမိတ္တထေရ် မိန့်သည်။)</p> <p>စာမျက်နှာ-18 </p><hr> <h3>၆ - အစ္ဆရာသင်္ဃာတဝဂ်</h3> <p>ဤစိတ်နှင့်အလားတူ လျင်မြန်ပြောင်းလဲသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ စိတ်သည် အလွန်လျင်မြန်စွာ ပြောင်းလဲ၏၊ ဥပမာ ပြုမလွယ်။</p> <p>၉-၁၀။ ပြိုးပြိုးပြက် တောက်ပသော ဘဝင်စိတ်သည် (အကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ဧည့်သည်ပမာ ညစ်ညူးကြောင်း ကိလေသာတို့ကြောင့် ညစ်ညူးရ၏။ (ကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ယင်းကိလေသာတို့မှ ကင်းလွတ်၏။</p> <p>ဥပမာပြုမလွယ်။ ။ ကပ်ကမ္ဘာတခု အချိန်ကြာပုံကို တယူဇနာရှိသောတောင်၊ မုန်ညင်းစေ့အပြည့်ထားသော တယူဇနာရှိမြို့တို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ငရဲဒုက္ခကို လှံ (၇၀၀) အထိုးခံရသော ဥပမာဖြင့်လည်းကောင်း၊ နတ်စည်းစိမ်ကို စကြာမင်းစည်းစိမ်ဖြင့်လည်းကောင်း ဥပမာပြသည်ကား အမေးရှိ၍ ပြသည်၊ ဤသုတ်၌ အမေးမရှိ၍ မပြ၊ ဖြစ်သင့်သမျှ ပြလျှင် ရကောင်းသည်သာ။</p> <p>တောက်ပသောဘဝင်။ ။ မိဘများကား သီလစသော မိကောင်းဖခင်တို့ပင် ဖြစ်သော်လည်း သားသမီးဆိုးများကြောင့် “မိမဆုံးမ ဖမဆုံးမကလေးတွေ” ဟု ရပ်ကွက်က ပြစ်တင်ခံရသောအခါ မိဘပါ ထိလာသည်၊ ဖြူစင်သော မိဘများကား ဘဝင်စိတ်၊ သားသမီးဆိုးများကား လောဘစသော အကုသိုလ်ဇောစိတ်များနှင့် တူကြသည်။</p> <p>သားသမီးကောင်းတို့ကြောင့် မိဘဂုဏ်တက်သလို မဟာကုသိုလ် တိဟိတ်ဇောစသည်တို့နှင့် စပ်၍ မူလဘဝင်စိတ်သည် ဂုဏ်တက်ကာ ကိလေသာမှ လွတ်ရသည်။</p> <p>၁။ (အကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ဧည့်သည်ပမာ ကိလေသာတို့ကြောင့် ဘဝင်စိတ် ညစ်ညူးရကြောင်းကို မကြားမမြင် ပုထုဇဉ်သည် အမှန်မသိခြင်းကြောင့် ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်အား စိတ်ကို ပွားများခြင်းမရှိဟု ငါဘုရားဆို၏။</p> <p>၂။ (ကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ဧည့်သည်ပမာ ကိလေသာတို့မှ ဘဝင်စိတ် ကင်းလွတ်ရကြောင်းကို မြင်ကြားပြည့်ဝ (မဂ်ဖိုလ်ရသူဟူသမျှ) အရိယာသာဝကသည် အမှန်သိခြင်းကြောင့် အရိယာသာဝကအား စိတ်ကိုပွားခြင်း ရှိ၏ဟု ငါဘုရားဆို၏။</p> <p>မကြားမမြင် ပုထုဇဉ်။ ။ ရူပါယတနစသည်ကို အမှန်သိသော ယထာဘူတဉာဏ် ဟူသော အာဂုံပရိယတ်၊ ပဋိပတ်ဖြင့် ရအပ်သော ထိုးထွင်းသိမှု ပဋိဝေဓဟူသော အကြားအမြင် ပုထုဇဉ်၌ မရှိပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-19 <hr> ပုထုဇဉ်မည်ပုံနှင့်အပြား။ ။ ကိလေသာများစွာကို ဖြစ်စေတတ်၍ ပုထုဇဉ်၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ မပယ်ရသေး၍ ပုထုဇဉ်၊ ဆရာများစွာ ကိုးကွယ်မှု ရှိနိုင်သေး၍ (အရိယာများ၌ ဘုရားမှတပါး ဆရာမရှိပြီ) ပုထုဇဉ်၊ ဂတိငါးဖြာ မလွှတ်နိုင်သေး၍ (အရိယာများ၌ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ ငရဲ ဂတိ ၃-ပါးလွှတ်၍ လူ၊ နတ် ဂတိ ၂-ပါးသာ ကျန်တော့၏။ ရဟန္တာ၌ ဂတိလုံးဝမရပြီ။) ပုထုဇဉ်၊ သင်္ခါရအစုံ ပြုကုန်သေး၍ ပုထုဇဉ်၊ ဩဃဝယ် လည်နေကြ၍ ပုထုဇဉ်၊ ကိလေသာအပူမိနေကြ၍ ပုထုဇဉ်၊ ကိလေသာမီး အလောင်ခံနေကြရ၍ ပုထုဇဉ်၊ ကာမဂုဏ်ငါးဖြာ တွယ်တာခုံမင်ကြ၍ ပုထုဇဉ်၊ နီဝရဏ မျက်နှာဖုံး စွပ်ဖုံးခံကြရ၍ ပုထုဇဉ်၊ အထက်တန်းစား တရားများ မျက်ကွယ်ပြု အောက်တန်းစား တရားအားထုတ်သူများတွင် ပါဝင်၍ ပုထုဇဉ်၊ သီလ သုတ ပြည့်ဝစုံလင် သူတော်စင် အရိယာတို့နှင့် မရောဘဲ သီးခြားသောသူများဖြစ်၍ ပုထုဇဉ်မည်သည်။ အန္ဓ၊ ကလျာဏပုထုဇဉ် ၂-ဦးတွင် အန္ဓပုထုဇဉ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အရိယာသာဝကနှင့်စပ်၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ရပ်</h3> <p>၁။ အရိယာဖြစ်သော်လည်း သာဝကမဟုတ် - ဘုရားရှင်နှင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ၊<br> ၂။ သာဝကဟုတ်ပေမယ့် အရိယာမဖြစ် - ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ပုထုဇဉ်ရှင်လူအများ၊<br> ၃။ အရိယာလည်း မဖြစ်၊ သာဝကလည်း မဟုတ် - သာသနာပြင်ပ တိတ္ထိများ၊<br> ၄။ အရိယာလည်း ဖြစ်၊ သာဝကလည်း ဟုတ် - အရိယာ ဘုရားသားသမီးများ။<br> အကြားအမြင်ရှိမှုနှင့်စပ်၍ ဆိုအပ်ရကား ဤ၌အကြားအမြင်ရှိသော လူရှင်အားလုံး အရိယာသာဝကမည်သည်။</p> <p>၃-၄-၅။ လက်ဖျစ်တတွက်ခန့်မျှ မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သောစိတ်ကို မှီဝဲပွားများနှလုံးထားသော ရဟန်းသည် ဈာန်မဆိတ်သုဉ်းဘဲနေသူ၊ ဘုရားသွန်သင်မှုလိုက်နာနေသူ၊ ဆုံးမမှုလိုက်နာနေသူ၊ လုပ်သားပြည်သူတို့အလှူ ဆွမ်းအကျိုးရှိအောင်စားသူဟု ဆိုထိုက်၏။ မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သောစိတ်ကို အဖန်ဖန် လေ့လာမှုပြုကုန်သော ရဟန်းတို့ကိုမူကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာရှိပါအံ့နည်း။</p> <p>ရွှေမေတ္တာ အကြောင်းရှိ၍ဟောရာ။ ။ ဤတတိယ မေတ္တာဒေသနာကား အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ်ကို ဟောမှုနှင့်စပ်၍ ထပ်ဟောရသောသုတ်ဖြစ်သည်၊ ဆောင်ရွက်မြဲ ဗုဒ္ဓကိစ္စငါးပါး ဆောင်ရွက်လျက် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဟောကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-20 <hr> ဆောင်ရွက်မြဲ ဗုဒ္ဓကိစ္စ ၅-ပါးမှာ<br> ပုရေဘတ္တကိစ္စ - နံနက်ပိုင်းလုပ်ငန်း။ ။ နံနက်စောစောထ၊ အလုပ်အကျွေးကို ချီးမြှောက်ဖို့ ကိုယ်လက်သုတ်သင်၊ မျက်နှာတော်သစ်ခြင်းစသည်ပြု၊ ဆွမ်းခံချိန်မတိုင်မီ ဆိတ်ငြိမ်ရာနေ၊ အချိန်ရောက်သော် ရံခါတပါးတည်း၊ ရံခါသံဃာပါ၊ ရံခါရိုးရိုး၊ ရံခါတန်ခိုးပြာဋိဟာဖြင့် ရွာနိဂုံး ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။</p> <p>ကြည်ညိုစဖွယ် ဆွမ်းခံကြွသော ဘုရားရှင်ရှေ့က လေနုအေးတိုက်၍ မြေတန်ခိုးအသွယ်သွယ် သုတ်သင်၊ ဖုန်မထင်အောင် တိမ်တိုက်မှ ရေပေါက်ကျ၊ အချို့လေက ပန်းမွေ့ရာခင်း မြေညှိကျ၊ အတွေ့ကောင်းအောင် ပဒုမ္မာကြာများက ခြေတော်ခံ၊ ရောင်ခြည်တော် ၆-သွယ်လွှတ်၊ ဆင်၊ မြင်း၊ နွားစသည်များ ကိုယ့်နေရာကပင် သာယာစွာ တွန်ကြ၊ တူရိယာများလည်း အသံထွက်မြည်ကြ၊ ထိုအမှတ်ဖြင့် ဘုရားရှင်ဆွမ်းခံကြွကြောင်း လူများသိကြသည်။</p> <p>သိကြသဖြင့် ဝတ်စားဆင်ယင်၍ လမ်းမထွက် လှူဒါန်းပူဇော်ကြ၊ သံဃာ ၁၀-ပါး၊ အပါး ၂၀၊ အပါး ၅၀၊ အပါး ၁၀၀ တောင်း၍ ပင့်ကပ်ကြ၊ ဘုရားသပိတ်ယူ ထည့်ကပ်ကြ၊ ဘုရားရှင် ဘုဉ်းပေးပြီး ဥပနိဿယ စိတ်အစဉ်ကြည့်တရားဟော၊ သရဏဂုံတည် သီလစသည်ရ၊ အချို့ သောတာပန်စသည်ဖြစ်ကြ၊ ကျောင်းတော်ပြန်၊ သံဃာစောင့်ရင်း တန်ဆောင်းဝန်း ဘုရားနေရာတော်၌ထိုင်၊ သံဃာစုံမှထ၍ ဂန္ဓကုဋီ ကြွတော်မူသည်။</p> <p>ပစ္ဆာဘတ္တ - နေ့လယ်နှင့် ညနေချမ်းလုပ်ငန်း။ ။ ဂန္ဓကုဋီတွင်းမဝင်မီ ခြေဆေးခုံ၌ ခြေတော်ဆေးရင်း သံဃာအား “သတိနှင့် ပြည့်စုံကြ၊ ဘုရားပွင့်ချိန် ကြုံရခဲ၊ အဖြစ်ရခဲ၊ ခဏပြည့်စုံခဲ၊ ရှင်ရဟန်းဘဝရခဲ၊ တရားနာရခဲသည်” ဟု ဤသို့ ဩဝါဒပေးကာ ကမ္မဋ္ဌာန်းတောင်းသူများကိုလည်း ပေးပြီး ဂန္ဓကုဋီဝင်၊ လိုလျှင်သတိ ပညာရှိလျက် လက်ယာနံတောင်း စောင်းတော်မူသည်၊ ၃-ပုံ ၁-ပုံအချိန်ပြည့်၍ သက်သာလျှင် ထတော်မူ၊ ဒုတိယအချိန်ပိုင်းတွင် လောကကို ကြည့်တော်မူသည်၊ တတိယအချိန်ပိုင်း၌ကား ရွာနိဂုံးမှ ရောက်လာကြသူ ဒါယကာ ဒါယိကာမများရှိရာ ဓမ္မသဘင်ကြွ၊ တရားချီးမြှောက်တော်မူသည်။</p> <p>ပုရိမယာမ - ညဉ့်ဦးယံလုပ်ငန်း။ ။ တရားနာ ပရိသတ်များ ပြန်သွားကြသော် အလိုတော်ရှိက နေရာမှထပြီး ရေချိုးခန်းကြွ၊ အလုပ်အကျွေး စီစဉ်ထားသော ချိုးရေကို သုံးသပ်၊ ဥတုယူတော်မူသည်၊ အလုပ်အကျွေးကလည်း ဘုရားနေရာတော်ယူကာ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ်၌ ခင်းအပြီး ဘုရားရှင်ကြွလာ၊ တပါးတည်း သီတင်းသုံးခိုက် ထိုထိုအရပ်မှ ရဟန်းများ ရောက်လာပြီး ပုစ္ဆာမေးလျှောက်ကြ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းတောင်းကြ၊ တရားနာကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-21 <hr> မဇ္ဈိမယာမ (သန်းခေါင်ယံအချိန်)။ ။ တရားနာ ရဟန်းတော်များ ပြန်ကြပြီးနောက် လောကဓာတ် တစ်သောင်းမှ နတ်ဗြဟ္မာများ ရောက်လာကြကာ ပုစ္ဆာမေးမြန်းခြင်း၊ တရားနာယူခြင်းများ ပြုလုပ်ကြသည်။ ဤအချိန်ကား လူများနှင့် မဆက်ဆံသော သီးခြားအချိန်ပင် ဖြစ်သည်။<br> ပစ္ဆိမယာမ (မိုးသောက်ယံအချိန်)။ ။ ဤအချိန်ကို ၃ ပုံ ပုံ၍-<br> ပထမအပုံ: ဣရိယာပုထ် အညောင်းအညာပြေစေရန် စင်္ကြံကြွတော်မူသည်။<br> အလယ်ပုံ: သတိသမ္ပဇဉ်ယှဉ်လျက် လက်ယာနံတောင်း လျောင်းစက် အနားယူတော်မူသည်။<br> တတိယအပုံ: ကျွတ်ထိုက်သော ပါရမီရှင်များကို ရွှေဉာဏ်တော်ကွန်ရက်ဖြင့် ဖြန့်ကြက်ကြည့်ရှုတော်မူသည်။</p> <p>အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ် ဟောကြားခြင်း။ ။ ဤနေ့အတွက် ကောသလတိုင်းသို့ ဒေသစာရီကြွစဉ် သစ်ပင်ခေါင်းကြီး မီးလောင်နေသည်ကို မြင်ရသဖြင့် “တရားဟောအံ့” ဟု ကြံပြီး သစ်ပင်ရင်း၌ အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ် ကို ဟောကြားတော်မူသည်။ တရားအဆုံးတွင်-<br> ရဟန်း (၆၀) အရဟတ္တဖိုလ်ရ၍ ရဟန္တာ ဖြစ်ကြသည်။<br> ရဟန်း (၆၀) သံဝေဂကြီးစွာရသဖြင့် သွေးအန် ကြသည်။<br> ရဟန်း (၆၀) သိက္ခာကို ဆက်လက်မစောင့်နိုင်တော့ဟု ယူဆကာ လူထွက် ကြသည်။</p> <p>တရားနာကျိုး။ ။ သီလရှိသူ ရဟန်း (၆၀) မှာ ရဟန္တာဖြစ်သကဲ့သို့၊ ပါရာဇိကကျ၍ သွေးအန်သူများသည်လည်း သံဝေဂရကာ သာမဏေဘဝယူ၍ (၁၀) ပါးသီလစောင့်ထိန်းရင်း သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အနာဂါမ် ဖြစ်ကြကာ အချို့ နတ်ပြည်သို့ ရောက်ကြသည်။ ခုဒ္ဒါနုခုဒ္ဒက အာပတ်ငယ်သင့်သူ ရဟန်းများမှာလည်း လူထွက်၍ သရဏဂုံသီလ ဆောက်တည်ကာ အနာဂါမ်အထိ ဖြစ်ကြသည်။ ဘုရားရှင်သည် ဤသို့သော အကျိုးတရားများကို မြင်တော်မူ၍သာ တရားဟောခြင်းဖြစ်သည်၊ သွေးအန်စေရန် ရည်ရွယ်၍ ဟောခြင်းမဟုတ်ပါ။</p> <p>(၁၅) ရက် တစ်ပါးတည်း သီတင်းသုံးခြင်း။ ။ ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်သို့ ပြန်ရောက်စဉ်-</p> <p>“ကြွခဲ့သော ခရီးစဉ်တွင် ပရိသတ်စည်ပင်စွာ အကြာကြီးနေခဲ့ပြီးပြီ၊ ယခုအခါမှစ၍ တစ်ပါးတည်း (၁၅) ရက် နေလိုသည်၊ ဆွမ်းပို့သူတစ်ဦးမှအပ မည်သူမျှ ငါဘုရားထံ မလာရ”</p> <p>ဟု မိန့်တော်မူသည်။ ယင်းအဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ်ကို နတ်များလည်း ကြားနာကြရပြီး ရဟန်းတော်များကိုလည်း ပြန်လည်လျှောက်ထားသဖြင့် “သာသနာမှာ တစ်သက်တာ သန့်ရှင်းစွာနေဖို့ မလွယ်ကူပါတကား” ဟု သံဝေဂရကာ ရဟန်းအပါး (၁၀)၊ (၂၀)၊ (၆၀) မှသည် ရာနှင့်ချီ၍ လူ့ဘောင်သို့ ပြန်လည်ကူးပြောင်းကြကုန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-22 </p><hr> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဓမ္မသံဝေဂ။ ။ (၁၅) ရက်တပါးတည်း သီတင်းသုံးအပြီးတွင် အရှင်အာနန္ဒာနှင့် ကျောင်းစဉ်ကြည့်လတ်သော် သံဃာမရှိသည်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်သည် သိတော်မူလျက်ပင် အရှင်အာနန္ဒာအား “ဟိုအချိန်က ကျောင်းများတွင် သံဃာပေါများ၊ ယခုပါး၏၊ ရှိသောသံဃာများလည်း ဖျော့တော့ကြုံလှီသော အရေအဆင်း ရှိကြသည်၊ အကြောင်း မည်သို့ရှိသနည်း” ဟု မေးတော်မူရာ “အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမ သုတ်ကြားနာပြီး ‘သာသနာမှာ ကောင်းစွာကျင့်ဖို့မလွယ်၊ မကျင့်နိုင်ကလည်း သဒ္ဓါဒေယျဆွမ်း စားဖို့မသင့်’ ဤသို့သံဝေဂရ လူထွက်ကြသဖြင့် သံဃာနည်းပါသည်” ဟု လျှောက်ထားချက်တွင် ဘုရားရှင် ဓမ္မသံဝေဂ ရတော်မူသည်။</p> <p>သာသနာမှာ “ငါဘုရား တပါးတည်း နေစဉ် ငါ့သားတော်တွေ သက်သာရာရကြောင်း ဓမ္မသဘော၊ မည်သူမျှ မဟောကြ၊ ဟောသင့်ကြ၏၊ သမုဒ္ဒရာသို့ဆင်းရာ သိပ်များသလို ငါဘုရား သာသနာမှာလည်း သက်သာရာအကြောင်းတို့ များကြသည်၊ အာနန္ဒာ၊ ယခုသွား၊ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ်မှာ ငါဘုရားနေရာခင်း၊ သံဃာကို ခေါ်လိုက်” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်သဖြင့် အစီအစဉ်ပြုရာ ရောက်လာသောသံဃာအား “ချစ်သားတို့၊ အပ္ပနာဘာဝနာ၊ ဥပစာရဘာဝနာ မဟုတ်စေကာမူ မေတ္တာဆိုင်ရာ အနည်းငယ်မျှ ပွားများမှုအဖို့သည်ပင် သတ္တဝါတို့အား ချမ်းသာစီးပွားဖြစ်သည်သာ”၊ ဤစူဠအစ္ဆရာသံဃာတသုတ်ကို (အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ် ဖြစ်လာမှုကြောင့်) ဘုရားရှင် ဟောမိန့်သည်။</p> <p>ဩဝါဒနှင့် အနုသာသနီ။ ။ ဩဝါဒ-ဆုံးမခြင်း၊ အနုသာသနီ- သွန်သင်ခြင်း ၂-မျိုး ရှိရာ တကြိမ်ဆိုခြင်းသည် ဩဝါဒ၊ အကြိမ်ကြိမ် ဆိုခြင်းသည် အနုသာသနီမည်သည်၊ မျက်မှောက်ဆိုခြင်း-ဩဝါဒ၊ စေလွှတ်၍ မျက်ကွယ်ဆိုခြင်း အနုသာသနီ၊ အကြောင်းဆိုက်လာ၍ ဆိုခြင်း ဩဝါဒ၊ အကြောင်းဆိုက်မဆိုက် အစဉ်အလာဖြစ်စေလို၍ ဆိုခြင်း-အနုသာသနီ၊ ဤသို့ထူးသည်၊ ဧကန်ဆတ်ဆတ် ပရမတ်အားဖြင့်ကား မထူးခြားပါ။</p> <p>ပြည်သူ့ဆွမ်းစားမှု။ ။ မိဘဆွေမျိုးများ ပယ်ပြီး ပြည်သူ့အား ကိုးကာ ရဟန်းပြုသဖြင့် သူတပါးအိမ်မှ ရသော ဆွမ်းသည် တိုင်းပြည်ဆွမ်းမည်သည်။<br> ၁။ ဒုဿီလသံဃာ၏သုံးစားခြင်းသည် ထေယျပရိဘောဂ = ခိုးစားခြင်းမည်သည်။</p> <p>၂။ သီလရှိသူပင်ဖြစ်သော်လည်း မဆင်ခြင်ပဲ သုံးစားခြင်းသည် ဣဏပရိဘောဂ = ချေး၍ ကြွေးစားခြင်းမည်သည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-23 <hr> ၃။ အောက်အရိယာ ၇-ဦးတို့၏ စားခြင်းသည် ဒါယဇ္ဇပရိဘောဂ = အမွေခံဖြစ်၍ စားခြင်းမည်သည်။<br> ၄။ ရဟန္တာဖြစ်၍ သုံးစားခြင်းသည် သာမိပရိဘောဂ = ကိုယ်ပိုင်ပစ္စည်း စားခြင်းမည်သည်။</p> <p>၅။ မေတ္တာရှင်၏ လက်ဖျစ်တတွက်ခန့်မျှ မေတ္တာစိတ်စွဲ မှီဝဲပွားများ နှလုံးထားသော သုံးစွဲစဉ် ၂-မျိုး ရဟန်းသည် ပြည်သူ့ဆွမ်းကို စားပိုင်ခွင့်ရှိပြီဖြစ်၍ ကြွေးမြီမတင်၊ အမွေခံဝင်အဖြစ် စားသုံးနိုင်သည်၊ မေတ္တာရှင်ရဟန်းအား လှူဒါန်းခြင်းသည်လည်း အကျိုးများလှ၏၊ အမှတ် ၄-၅ သုတ်အရ ပွားများ နှလုံးထားခြင်းသည် မှီဝဲခြင်းနှင့် အတူပင်။</p> <p>၆။ အကုသိုလ်ကိုမှီ၍ဖြစ်၊ အကုသိုလ်အသင်းဝင် ဖြစ်ကုန်သော အကုသိုလ်အားလုံးတို့သည် စိတ်သာလျှင် ရှေ့သွားရှိကုန်၏၊ ထိုတရားတို့တွင် စိတ်သည် ရှေးဦးစွာဖြစ်၏၊ အကုသိုလ်တရားတို့သည် အတူတကွ လိုက်၍သာ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>၇။ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာဤအတူ မိန့်။</p> <p>၈။ မေ့လျော့ခြင်းပမာဒတရားသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တို့ ဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီး ကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသောတရားကိုမျှ ငါမမြင်။</p> <p>၉။ မမေ့မလျော့ခြင်း အပ္ပမာဒတရား အပြန်အားဖြင့် မိန့်။<br> ၁၀။ ပျင်းရိခြင်း ကောသဇ္ဇတရား ပမာဒအတူမိန့်။</p> <p>စိတ်သာရှေ့သွားရှိ။ ။ စေတသိက်များသည် စိတ်နှင့် ဖြစ် ချုပ်မှီရာ အာရုံပါတူကြသော်လည်း ယင်းစေတသိက်တို့ကို စိတ်ကသာဖြစ်စေတတ်၍ စိတ်ကိုရှေ့သွားခေါင်းဆောင်ဟုမိန့်၊ ဝန်ကြီးခရီးထွက်လျှင် ကိုယ်ရံတော်စသည်တို့ ပါပြီးပင်တည်း။ ဤအတူ စိတ်ဖြစ်လျှင် ယှဉ်ဖက်စေတသိက်များ ဖြစ်ပြီးပင်တည်း။ သို့သော် စိတ်ကသာဦးဆောင်၍ ရှေးဦးစွာဖြစ်သည်ဟုလည်း မိန့်သည်။</p> <p>သဒ္ဒါရိပ်ကိုယူ၍ စိတ်ရှေးဦးဖြစ်၊ နောက်မှစေတသိက်များဖြစ်သည်ဟု မမှတ်အပ်။ ထို့ကြောင့်... “အနက်အဓိပ္ပာယ်သာ မှီခိုရာလို၎င်း၊ နေရာများစွာ သဒ္ဒါစာရင်းမသွင်း” ဟု အဋ္ဌကထာဆရာမြတ်တို့ တင်းတင်းမိန့်ကြသည်။</p> <p>ဖြစ်ပြီးကုသိုလ်ဆုတ်။ ။ ဈာန်ဝိပဿနာများသာ ဆုတ်ယုတ်နိုင်၏၊ မဂ်ဖိုလ်တို့ကား တကြိမ်ဖြစ်ပြီး မဆုတ်ယုတ်တော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-24 <hr> ၇-ဝီရိယာရမ္ဘာဒိဝဂ်<br> ထက်သန်သောလုံ့လ ဝီရိယာရမ္ဘတရား၊ အလိုနည်းခြင်း အပိစ္ဆတာတရား၊ ရောင့်ရဲခြင်း သန္တုဋ္ဌိတရား၊ အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း ယောနိသောမနသိကာရတရား၊ ဆင်ခြင်ခြင်း သမ္ပဇညတရားသည် (အပ္ပမာဒတရားအတူ) ကောင်းကျိုးမိန့်။</p> <p>အလိုကြီးခြင်း မဟိစ္ဆတာတရား၊ မရောင့်ရဲခြင်း အသန္တုဋ္ဌိတာတရား၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း အယောနိသောမနသိကာရတရား၊ မဆင်ခြင်ခြင်း အသမ္ပဇညတရား၊ ခင်ပွန်းယုတ်ရှိခြင်း ပါပမိတ္တတာတရားသည် (ပမာဒတရားအတူ) ဆိုးကျိုးမိန့်။</p> <p>အလိုနည်းခြင်း အပိစ္ဆတာ။ ။ သဒ္ဒါအရ စကားကျန်သော်လည်း အနက်အဓိပ္ပာယ်အရ လိုချင်မှုလုံးဝမရှိ၊ လုံးဝမလိုချင်သော အလောဘကိုယူ၊ ဤနေရာ၌ သိသင့်သောအလို ၄-မျိုးမှာ –</p> <p>၁။ အဘိစ္ဆတာ။ ။ မိမိလာဘ်မရောင့်ရဲ၊ သူတပါးလာဘ်ကိုလည်း ရလိုသည်။ တအိုးတွင်း ကြော်သောမုန့် မိမိသပိတ်တွင်းရလျှင် ကျက်သည်မထင်၊ ငယ်သည်ဟုထင်၏၊ ထိုမုန့်သည်ပင် သူတပါးသပိတ်တွင်း ရောက်သော် ကျက်သည်၊ ကြီးသည်ထင်သောပုဂ္ဂိုလ်မျိုး၏ လောဘတည်း။</p> <p>၂။ ပါပိစ္ဆတာ။ ။ မရှိသောဂုဏ်ထုတ်၊ အလှူခံမှု၌ အတိုင်းအတာနားမလည် သဒ္ဒါမရှိပဲ သဒ္ဒါရှိသူဟု သူ့ကို အများသိစေလိုသည်။</p> <p>၃။ မဟိစ္ဆတာ။ ။ ရှိသောဂုဏ်ဖော်၊ အလှူခံမှု၌ အတိုင်းအတာ နားမလည်၊ သီလရှိကြောင်း သူ့ကို အများသိစေလိုသည်၊ မရောင့်ရဲနိုင်သည်ဖြစ်၍ မွေးမိခင်သော်မှ စိတ်မရှည်နိုင်သူမျိုး၏ လောဘတည်း။ ထို့ကြောင့် “မီး၊ သမုဒ္ဒရာ၊ အလိုကြီးသူ၊ ကားဖြင့်ပစ္စည်းများ ပုံထားဦးတော့၊ မရောင့်ရဲကြ” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>၄။ အပိစ္ဆတာ။ ။ ရှိသောဂုဏ်လျှို့ဝှက်၊ အလှူခံမှု အတိုင်းအတာ သိသည်၊ သူ ရဟန္တာဖြစ်မှုကို သူတပါးမသိစေလို၊ မဇ္ဈန္တိက မထေရ်မြတ်သည် ရဟန္တာသံဃထေရ်ကြီးဖြစ်သော်လည်း သပိတ်သင်္ကန်း နွမ်းပါး၏၊ အသောကမင်း ကျောင်းလွှတ်ပွဲ၌ အရှင်မြတ်၏ တမတ်တန်မျှ သပိတ်သင်္ကန်းကြည့်ပြီး “အရှင်ဘုရား၊ အနည်းငယ်အပြင်ထွက်ပေးပါ” ဟု သံဃထေရ်နေရာ နေသောအရှင်မြတ်ကြီးအား လူများက လျှောက်ထားကြ၏၊ “ငါ့လိုရဟန္တာကြီးက မင်းကို မချီးမြှောက်လျှင် မည်သူချီးမြှောက်မည်လဲ” ဟု ကြံကာ မြေလျှိုးပြီး သံဃထေရ်ကြီးဆိုင်ရာ ဆွမ်းကိုယူ၊ မြေမှထွက်ပေါ်ပြသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-25 <hr> မလိုချင်မှရသည်။ ။ အလိုနည်းသောရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော လာဘ်ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးလာဘ်နိုင်နံ၊ အလှူရှင်များကျေနပ်ကြ၏၊ အလိုနည်း၍ နည်းနည်းအလှူခံသလောက် ကြည်ညိုသူလူများ ပိုလှူကြသည်၊ ဤနေရာ၌ အလိုနည်းမှု ၄-မျိုး မှတ်အပ်သည်။</p> <p>၁။ ပစ္စယပ္ပိစ္ဆ။ ။ ပစ္စည်း ၄-ပါးဝယ် အလိုနည်း၍ အလှူရှင်အလို၊ လှူဖွယ်နည်းများ၊ မိမိစွမ်းအား၊ ဤ ၃-ပါးသိသည်၊ လှူဖွယ်များ၏၊ ဒကာကနည်းနည်းလှူလိုလျှင် ဒကာအကြိုက် နည်းနည်းယူ၊ လှူဖွယ်နည်း၏၊ ဒကာက များများလှူလိုလျှင် လှူဖွယ်ကြည့် နည်းနည်းယူ၊ လှူဖွယ်များ၏၊ ဒကာကလည်း များများလှူလိုလျှင် မိမိနှင့် သင့်ရုံယူသည်။</p> <p>၂။ ဓုတင်္ဂအပိစ္ဆ။ ။ မိမိကျင့်ဆောင်ကြောင်း သူတပါးမသိစေလို၊ မဟာကုမာရထေရ် နှစ်ပေါင်း (၆၀) သုသာန်နေ၍ သောသာနိကဓုတင် ဆောင်သည်၊ မည်သည့်ရဟန်းမျှ မသိပါ၊ စေတိယတောင် ညီနောင် ၂-ပါးတွင်လည်း ဧကာသနိက်ဓုတင်ဆောင် နောင်တော်သည် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ ခံတွင်းကျင်းနေချိန် ညီငယ်က ကြံပိုင်းလာကပ်သည်၊ “တော်ပြီ” ဟု မိန့်ရာ “နောင်ဘုရား၊ ဧကာသနိက်ဓုတင်ဆောင်ထားသလား” ဟု ညီငယ်ထပ်အမေးတွင် နှစ်ပေါင်း (၅၀) လျှို့ဝှက်ဆောင်ထားသော ဓုတင်ကို မဖော်လိုသဖြင့် ကြံပိုင်းယူဘုဉ်းပေးပြီးမှ ပြန်ဆောက်တည်သည်။</p> <p>၃။ ပရိယတ္တိအပိစ္ဆ။ ။ ဗဟုသုတရှိကြောင်း အများမသိစေလိုမှုတည်း၊ သာကေတတိဿထေရ်သည် စာသင်လာသူအား “အချိန်မရှိ” ဟု မိန့်ရာ “သေချိန်သော်မှ မရတော့ဘူးလားဘုရား” ဟု ပြန်အလျှောက်တွင် သတိဝင်၍ အခြားကျောင်းထွက်သွားသည်၊ ပဝါရဏာနေ့တွင် တရားစကားဖြင့် ဇနပုဒ်ကို ချောက်ချားအောင် ဟောလိုက်သည်။</p> <p>၄။ အဓိဂမအပိစ္ဆ။ ။ သောတာပန်စသည် ဖြစ်ပုံ မည်သူမျှမသိစေလို၊ ဃဋိကာရ အိုးထိန်းသည်လို ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း၊ လောကတွင် သက်နိုင်သော သေက္ခပုထုဇဉ်များကို အဂ္ဂပုဂ္ဂိုလ်ဟု သိ။</p> <p>ရောင့်ရဲခြင်းသန္တုဋ္ဌိ။ ။ ပစ္စည်း ၄-ပါးအတွက် ၁-ပါးလျှင် ယထာလာဘ၊ ဗလ၊ သာရုပ္ပ ၃-ပါးစီပေါင်း သန္တောသ ၁၂-ပါးရှိသည်။</p> <h3>သင်္ကန်း၌ သန္တောသ ၃-ပါး</h3> <p>၁။ ယထာလာဘသန္တောသ။ ။ ကောင်းဆိုးသင်္ကန်းများတွင် ရရာနှင့် ရောင့်ရဲ၏၊ အခြားသင်္ကန်း မတောင့်တ၊ ရလည်း မယူ။</p> <p>စာမျက်နှာ-26 <hr> ၂။ ယထာဗလသန္တောသ။ ။ အားနည်းရောဂါရှိသူဖြစ်၍ သင်္ကန်းလေးလေး မဝတ်နိုင်၊ သဘာဂရဟန်းနှင့် လဲဝတ်ကာ စွမ်းအားရှိသမျှ ရောင့်ရဲသည်။</p> <p>၃။ ယထာသာရုပ္ပသန္တောသ။ ။ အဖိုးတန်သင်္ကန်းများ ရသော်လည်း ဆရာတော် စာချဘုန်းကြီးနှင့် လာဘ်နည်းသူများ၊ ဂီလာနများအား လှူ၍ မိမိမှာမူ သင်္ကန်းဟောင်း ချုပ်ဖာ လျောက်ပတ်ရုံဝတ်ကာ ရောင့်ရဲသည်၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးတို့၌လည်း ၃-ပါးစီ အတူပင်တည်း။</p> <p>“ဆေးပစ္စည်း၌ ရောဂါပျောက်ခြင်းတူသော စတုမဓူတပုလင်း၊ နွားကျင်ငယ်စိမ် သျှိသျှားသီးတပုလင်း၊ ထို ၂-ပုလင်း ကြိုက်ရာအလှူခံပါ” ဟု လျှောက်ရာ ကျင်ငယ်ဆေးကို ယူနိုင်သောအရှင်သည် ပရမသန္တုဋ္ဌိဖြစ်သည်၊ သန္တောသ ၃-ပါးစီတွင် ယထာသာရုပ္ပသန္တောသ ၄-ပါး အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။</p> <p>အဆွေခင်ပွန်းယုတ်။ ။ သဒ္ဓါ သီလ ဗဟုသုတမရှိသူ၊ နှမြောစေးနှဲ ဉာဏ်ပညာနည်းသူများသည် မကောင်းသော အဆွေခင်ပွန်းများတည်း။</p> <h3>၈-ကလျာဏမိတ္တာဒိဝဂ်</h3> <p>အဆွေခင်ပွန်းကောင်း ရှိခြင်း ကလျာဏမိတ္တတာတရားသည် ကုသိုလ်အားထုတ်၊ အကုသိုလ် အားမထုတ်ခြင်းသည် (အပ္ပမာဒတရားအတူ) ကောင်းကျိုး၊ အကုသိုလ် အားထုတ်၊ လောကုတ္တရာကုသိုလ် အားမထုတ်ခြင်းသည် (ပမာဒတရားအတူ) ဆိုးကျိုးဟုမိန့်။</p> <p>အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်းသည် မဖြစ်သေးသော ဗောဇ္ဈင် (ဗောဓိဉာဏ်၏ အစိတ်အပိုင်း၊ ဗုဒ္ဓဖြစ်ကြောင်းအင်္ဂါ၊ သစ္စာ ၄-ပါးကို သိစေတတ်သောတရား) တို့ မဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီးဗောဇ္ဈင်တရားတို့ ဘာဝနာမပြည့်စုံကြောင်း ဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါဘုရားမမြင် စသည်မိန့်ပြီး အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းမှ ဘာဝနာပြည့်စုံကြောင်း မိန့်သည်။</p> <p>ဆွေမျိုးဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည် အနည်းငယ်မျှသာ ဖြစ်၏၊ ပညာဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည် ဆုတ်ယုတ်ခြင်းတကာတို့တွင် အယုတ်ဆုံးတည်း၊ ဆွေမျိုးကြီးပွားခြင်းသည် အနည်းငယ်သာဖြစ်၏၊ ပညာကြီးပွားခြင်းသည် ကြီးပွားခြင်းတကာတို့တွင် အမြတ်ဆုံးတည်း၊ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ပညာကြီးပွားခြင်းဖြင့် ကြီးပွားကုန်အံ့ဟု နှလုံးသွင်း၍ ကျင့်ရမည်၊ သင်တို့ ဤအတိုင်း ကျင့်ကြဟု မိန့်ပြီး-<br> စည်းစိမ်ဥစ္စာ ဆုတ်ယုတ်ခြင်း၊ ကြီးပွားခြင်း၊ အခြံအရံ ဆုတ်ယုတ်ခြင်း၊ ကြီးပွားခြင်းနှင့်စပ်၍လည်း အလားတူ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-27 <hr> ဗောဇ္ဈင်တို့၏ ဖြစ်ရာ ၄-ဘုံ။ ။ ဝိပဿနာ၊ ဝိပဿနာပါဒကဈာန်၊ မဂ်၊ ဖိုလ်ဟု ၄-မျိုးရှိရာ ဗောဇ္ဈင်တို့သည် ဝိပဿနာ၌ဖြစ်လျှင် ကာမာဝစရ၊ ဝိပဿနာပါဒကဈာန်၌ဖြစ်လျှင် ရူပ အရူပ၊ မဂ်ဖိုလ်တို့၌ဖြစ်လျှင် လောကုတ္တရာဖြစ်သည်။</p> <p>ဆွေမျိုးဆုတ်ယုတ်။ ။ “ဗန္ဓုလမလ္လ ဖိုလ်ချုပ်အမျိုးသည် ရှေးက ဆွေမျိုး အသိုက်အဝန်း များ၏၊ ယခုကား မရှိပြီ” ဟု ရဟန်းတော်များ ပြောစကား ဘုရားရှင်သိ၍ ကြွလာဟောမိန့်သည်။</p> <p>ပညာဆုတ်ယုတ်။ ။ သာသနာတော်၌ ကမ္မဿကတာပညာ၊ ဈာန၊ ဝိပဿနာ၊ မဂ်၊ ဖိုလ်ပညာဟုရှိရာ ယင်းတို့ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းသာ အဆိုး။</p> <p>ဆွေမျိုးကြီးပွား။ ။ ဝိသာခါကျောင်းအမ ဝေသာလီ လိစ္ဆဝီမင်းများ ယခင်ကထက် ဆွေမျိုးအသိုက်အဝန်း ကြီးပွားပုံကို ရဟန်းတော်များ ပြောစကား ဘုရားရှင်သိ၍ ကြွလာဟောမိန့်သည်၊ ကမ္မဿကတာပညာ စသည်တို့၏ ကြီးပွားမှုသာ နတ်ရွာနိဗ္ဗာန်ရောက်နိုင်၏၊ ဆွေမျိုးကြီးပွားမှုကား ပစ္စုပ္ပန်ချမ်းသာမျှသာ။</p> <p>စည်းစိမ်ဥစ္စာ ဆုတ်-ပွား။ ။ ကုဋေ (၈၀) မဟာဓနသဌေးသား သူတောင်းစားဖြစ်ကာ ကာကဝလိယသဌေး ပုဏ္ဏသဌေးတို့ သူတပါးအခိုင်းဘဝမှ ကျိကျိတက်ချမ်းသာလာကြပုံ ပြောဆိုသောရဟန်းများစကားကြောင့် ဘုရားဟော။</p> <p>အခြံအရံ ဆုတ်-ပွား။ ။ “ကောသလမင်း ယခင်က အခြံအရံ စစ်အင်အားများသော်လည်း နောက်ပိုင်း အထီးကျန်ဘဝ ကွယ်လွန်ပျက်စီးရသည်၊ ကုမ္ဘဃောသကကား ယခင်က အဆင့်နိမ့်သမျှ ယခုအခါ နောက်လိုက်အင်အား ကြီးပွားသည်” ဟု အခြံအရံ ဆုတ်ယုတ်ကြီးပွားပုံကိုလည်း ရဟန်းတော်များ ပြောဆိုကြသည်။</p> <h3>၉-ပမာဒါဒိဝဂ်</h3> <p>ပမာဒ၊ ကောသဇ္ဇ၊ မဟိစ္ဆတာ၊ အသန္တုဋ္ဌိတာ၊ အယောနိသောမနသိကာရ၊ အသမ္ပဇည၊ ပါပမိတ္တတာတရား၊ အကုသိုလ်အားထုတ်ခြင်း၊ ကုသိုလ်အားမထုတ်ခြင်းများကို များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်သော တရားများဟုလည်းကောင်း၊</p> <p>အပ္ပမာဒ၊ ဝီရိယာရမ္ဘ၊ အပိစ္ဆတာ၊ သန္တုဋ္ဌိတာ၊ ယောနိသောမနသိကာရ၊ သမ္ပဇည၊ ကလျာဏမိတ္တတာတရား၊ အကုသိုလ်အားထုတ်ခြင်း၊ အကုသိုလ်အားမထုတ်ခြင်းများကို များစွာအကျိုးရှိဖို့ဖြစ်သော တရားများဟုလည်းကောင်း မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-28 <hr> ၁။ ဤဝဂ်၌ ပမာဒတရားသည် မိမိ၏အတွင်းသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်သောအကြောင်းဟုပြု၍ များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ကြောင်း၊ အပ္ပမာဒတရားသည် မိမိ၏အတွင်းသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်သောအကြောင်းဟုပြု၍ များစွာအကျိုးရှိဖို့ ဖြစ်ကြောင်းရာ သန္တာန်အလိုက် ခွဲခြား၍ တရားဆိုးကောင်းများကို နောက်ဝဂ်အတူ သိအပ်၏၊ ပါပမိတ္တတာ၊ ကလျာဏမိတ္တတာ၊ ဤ ၂-ပါးသာ ဗဟိဒ္ဓသန္တာန်၊ ကြွင်းအားလုံး အဇ္ဈတ္တသန္တာန်ချည်းသာ၊ တရား ၈ စုံ ပေါင်း ၁၆-သုတ် မိန့်သည်။</p> <p>၁၇-၁၈။ ပမာဒတရားသည် သာသနာတော် ပျက်စီးကွယ်ပျောက်ခြင်းငှာ ဖြစ်သကဲ့သို့ အပ္ပမာဒတရားသည် သာသနာတော် အရှည်တည်ခြင်း၊ မပျက်စီး မကွယ်ပျောက်ခြင်းငှာဖြစ်သည်၊ အလားတူ ပျောက်စေ တည်စေသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်စသည် မိန့်ပြီး–</p> <p>ဤအတူပင် ကောသဇ္ဇ စသော တရားများကြောင့် သာသနာကွယ်၍ ဝီရိယာရမ္ဘ စသော တရားများကြောင့် သာသနာတည်ကြောင်း မိန့်သည်။</p> <p>၃၃။ အဓမ္မကို ဓမ္မ ပြုကြကုန်သော ရဟန်းတို့သည် လူများ စီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့ရာ၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ကျင့်သည်မည်ကုန်၏၊ ထိုရဟန်းတို့သည် အကုသိုလ်များစွာကို ဖြစ်ပွားစေ၊ သာသနာတော်ကိုလည်း ကွယ်ပျောက်စေသည်မည်ကုန်၏။</p> <p>ဤအတူ ဓမ္မကို အဓမ္မ၊ အဝိနယကို ဝိနယ၊ ဝိနယကို အဝိနယ၊ ဘုရားမဟောအပ်သည်ကို ဟောအပ်၊ ဟောအပ်သည်ကို မဟောအပ်၊ ဘုရား မလေ့ကျင့်အပ်သည်ကို လေ့ကျင့်အပ်၊ လေ့ကျင့်အပ်သည်ကို မလေ့ကျင့်အပ်၊ ဘုရား မပညတ်အပ်သည်ကို ပညတ်အပ်၊ ပညတ်အပ်သည်ကို မပညတ်အပ်ဟု ပြကြကုန်သော ရဟန်းတို့သည် (လ) ကွယ်ပျောက်စေသည် မည်ကုန်၏။</p> <p>အဓမ္မမည်သည်။ ။ သုတ္တန်ပရိယာယ်အားဖြင့် အကုသလကမ္မပထတရား ၁၀-ပါး၊ ဝိနည်းအလို မဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုဖြင့် စောဒနာခြင်း စသည်။ ဓမ္မအရ သုတ္တန်အလို ကုသလကမ္မပထတရား ၁၀-ပါး၊ ဝိနည်းအလို အမှန်ဖြင့် စောဒနာခြင်း။</p> <p>အဝိနယ။ ။ သုတ္တန်အလို ရာဂစသည်ကို မပယ်ခြင်း၊ ပညာဖြင့် မဆင်ခြင်ခြင်း၊ ဝိနည်းအလို ဝတ္ထုဝိပတ္တိ၊ သီမာဝိပတ္တိ စသည်တည်း၊ ဝိနယအရ သုတ္တန်အလို ရာဂစသည်ပယ်၊ ပညာဖြင့် ဆင်ခြင်၊ ဝိနည်းအလို ဝတ္ထုသမ္ပတ္တိ၊ သီမာသမ္ပတ္တိ စသည်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-29 <hr> ဘုရားဟောပြောအပ်။ ။ သုတ္တန်ဖြင့် သတိပဋ္ဌာန်-၄၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၄ စသည်နှင့် ဝိနည်းအလိုဖြင့် ပါရာဇိက-၄ ပါး၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၃ ပါး စသည်တည်း။ ဘုရား မပြောဟောအပ် ဟူသည် သုတ္တန်ဖြင့် သတိပဋ္ဌာန်-၃၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၃ စသည်၊ ဝိနည်းဖြင့် ပါရာဇိက-၃ ပါး၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၄ ပါး၊ ဤသို့ စသည်မဟောပါ။</p> <p>ဘုရားလေ့ကျင့်အပ်သည်မှာ။ ။ သုတ္တန် နေ့စဉ် သမာပတ်ဝင်စားခြင်း၊ ဗုဒ္ဓစက္ခုဖြင့် လောကကို ကြည့်တော်မူခြင်း စသည်များနှင့် ဝိနည်း၊ ဝါဆိုပြီး ပန်ကြား၊ ပဝါရဏာပြုပြီးမှ ဒေသစာရီကြွခြင်း စသည်တည်း၊ အပြန်အမှုကို ဘုရားမလေ့ကျင့်အပ်ပါ။</p> <p>ဘုရားပညတ်အပ်သည်မှာ။ ။ သုတ္တန် သတိပဋ္ဌာန်-၄၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၄ စသည်နှင့် ဝိနည်း ပါရာဇိက-၄၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၃ စသည်ကို ပညတ်အပ်၍ သတိပဋ္ဌာန်-၃၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၃၊ ပါရာဇိက-၃၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၄ စသည်ဖြင့် မပညတ်ပါ။</p> <p>သာသနာတော်ကို ကွယ်စေ။ ။ အဓိဂမ၊ ပဋိပတ္တိ၊ ပရိယတ္တိ၊ လိင်္ဂ၊ ဓာတု ဟူသော ဤ ၅-ပါး ကွယ်ခြင်းကို သိအပ်၏။<br> ၁။ အဓိဂမအန္တရဓာန။ ။ အမြင်တရားထူး တရားမြတ် ကွယ်ခြင်း။<br> အဓိဂမဟူသည် မဂ်-၄၊ ဖိုလ်-၄၊ ပဋိသမ္ဘိဒါ-၄၊ ဝိဇ္ဇာ-၃၊ အဘိညာဉ် ၆-ပါး၊ အမြင်တရားထူးများဖြစ်သည်။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးမှ စ၍ ကွယ်သည်။ ချဲ့ဦးအံ့၊ ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီး နှစ် (၁၀၀၀) အတွင်း၌သာ ပဋိသမ္ဘိဒါ ရနိုင်ကြသည်၊ ထို့နောက် အဘိညာဉ် ၆-ပါး၊ ယင်းတို့ကိုလည်း မဖြစ်စေနိုင်ကြ၍ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးတို့ကိုသာ ရကြတော့သည်၊ ကာလကြာသော် ယင်းတို့ကိုလည်း မဖြည့်စွမ်းနိုင်ကြ၊ သုက္ခဝိပဿက ရဟန္တာများသာ ဖြစ်ကြ၊ ဤနည်းဖြင့် အနာဂါမ်၊ သကဒါဂါမ်၊ သောတာပန်များသာ ဖြစ်နိုင်ကြတော့မည်။ သောတာပန်များ ရှိနေသမျှ အဓိဂမ သာသနာ မကွယ်သေး၊ နောက်ဆုံး သောတာပန်ကွယ်လျှင် အဓိဂမ ကွယ်တော့သည်။<br> ၂။ ပဋိပတ္တိအန္တရဓာန။ ။ အကျင့်စခန်း လုပ်ငန်းများကွယ်ခြင်း။<br> ဈာန် မဂ်ဖိုလ် မဖြစ်နိုင်ကြသူများ စတုပါရိသုဒ္ဓိ သီလကိုသာ စောင့်ကြသည်၊ ကာလကြာသော် “သီလစောင့် တရားအားထုတ်ပါလျက် မဂ်ဖိုလ်မရကြ၊ ယခုအခါ အရိယာ တရားထူးမရှိတော့”၊ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်ချက်ချကြသဖြင့် အချင်းချင်း နှိုးဆော်တိုက်တွန်းခြင်းမရှိ၊ ကုက္ကုစ္စ သံသယလည်း ကင်းကာ ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီ<br> <br>စာမျက်နှာ-30 <hr> အာပတ်များ ကျူးလွန်ကြ၊ ကာလကြာသော် ပါစိတ်၊ ထုလ္လစ္စည်းများ၊ နောက် သံဃာဒိသိသ် သင့်ကြသည်၊ ပါရာဇိက ၄-ပါး ထိန်းနေကြသော ရဟန်းတော်များ ရှိသမျှ ပဋိပတ္တိသာသနာ မကွယ်သေး၊ နောက်ဆုံး ရဟန်းသီလပျက်၊ သို့မဟုတ် အသက်ဆုံးလျှင် ပဋိပတ္တိကွယ်တော့သည်။<br> ၃။ ပရိယတ္တိအန္တရဓာန။ ။ အသိစခန်း လုပ်ငန်းများ ကွယ်ခြင်း။<br> အဋ္ဌကထာနှင့်တကွ ဗုဒ္ဓဟောအပ် ၃-ပုံ ပိဋကသည် ပရိယတ်မည်သည်၊ ကာလကြာသော် ပြည်သူအများ တရားပျက်ကြသဖြင့် မိုးလေမမှန် သီးနှံမရ လူများ မလှူနိုင်ကြသောအခါ သံဃာများ ပစ္စည်းလေးပါး ခေါင်းပါးကြတော့သည်။ တပည့်ပရိသတ် မမွေးနိုင်၊ စာပေသင်ကြားပို့ချမှု မပြုနိုင်ကြသောအခါ အနက်အဓိပ္ပာယ် ကင်းပျောက် ပါဠိမျှလောက်သာ ဆောင်နိုင်ကြ၊ နောင်တွင် ပါဠိတော်မျှ ပြည့်စုံစွာ မဆောင်နိုင်ကြတော့ပေ။ ပိဋက ၃-ပုံတွင် အစဆုံး အဘိဓမ္မာကွယ်၊ ဓမ္မသင်္ဂဏီ၊ ဝိဘင်း၊ ဓာတုကထာ၊ ပုဂ္ဂလပညတ်၊ ကထာဝတ္ထု၊ ယမိုက်၊ ပဋ္ဌာန်း၊ အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်းတွင် ပဋ္ဌာန်းမှစ၍ နောက်ဆုတ် တစတစ ကွယ်ရသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာကွယ်ပြီးနောက် သုတ္တန်ကွယ်ရာတွင် ပထမ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကွယ်၊ ဧကမှစ၍ ဧကာဒသအထိ နိပါတ် (၁၁) သွယ်တွင် ဧကာဒသ အစဆုံးကွယ်၊ ထို့နောက် ဒသ စသည်ဖြင့် နောက်ဆုတ် တစတစကွယ်သည်။ ထို့နောက် သံယုတ္တနိကာယ် ကွယ်၏။ သဂါထာ၊ နိဒါန၊ ခန္ဓ၊ သဠာယတန၊ မဟာဝဂ္ဂ၊ ဤငါးဝတွင် မဟာဝဂ်မှစ၍ နောက်ဆုတ်ကွယ်သည်။ ထို့နောက် မဇ္ဈိမနိကာယ်-မူလ၊ မဇ္ဈိမ၊ ဥပရိဟု ပဏ္ဏာသ ၃-ခု တွင် ဥပရိကွယ်သည်။ ထို့နောက် ဒီဃနိကာယ်၊ သီလက္ခန္ဓ၊ မဟာ၊ ပါထိကဟု ဝဂ် ၃-ခုတွင် ပါထိကမှစ၍ကွယ်။ ဒီဃနိကာယ်ကွယ်လျှင် သုတ္တန်ကွယ်လေပြီတည်း။</p> <p>ဝိနည်းနှင့် ဇာတ်သာ ကျန်တော့ရာတွင် လဇ္ဇီသူတော်ကောင်းများ ဝိနည်းဆောင်ကြ၏။ “သုတ္တန်ဟောနေလဲ မှတ်နိုင်ကြမည်မဟုတ်” ဟု ယူဆကာ လာဘ်လိုသူများ ဇာတ်ကိုသာ ဆောင်ကြတော့သည်၊ ဝေသန္တရာဇာတ်မှ နောက်ဆုတ်ကွယ်ရာတွင် ပုဏ္ဏကဇာတ် မဟာနာရဒဇာတ်အဆုံး၌ အပဏ္ဏကဇာတ်ကွယ်သည်။ ထို့နောက် ဝိနည်း ဥပေါသထက္ခန္ဓက၊ မဟာဝိဘင်္ဂ၊ ဘိက္ခုနီဝိဘင်္ဂ၊ ခန္ဓက၊ ပရိဝါဟု ငါးပါးတွင် ပရိဝါမှစ နောက်ဆုတ် ကွယ်သည်၊ ဝိနည်းကွယ်သော်လည်း ပရိယတ္တိမကွယ်သေး၊ လူတို့နှုတ်ဝယ် ပါဠိတဂါထာ ရနေသမျှ မကွယ်သေး။</p> <p>သဒ္ဓါရှိသောမင်းသည် ဆင်ကျောက်ကုန်းပေါ် ရွှေပန်းတောင်း၌ အသပြာထောင်ထုပ်ထားပြီး “ဘုရားဟော တဂါထာရသူ ဤထောင်ဆုယူ” ဟု မြို့၌ ၃-ကြိမ် ကြွေးကြော် လှည့်လည်သော်မှ ဆုယူမည့်သူမပေါ်၍ ထောင်ထုပ်ကို ဘဏ်၌ပြန်သွင်းရလျှင် ပရိယတ္တိ ကွယ်လေပြီ။<br> <br>စာမျက်နှာ-31 <hr> လိင်္ဂအန္တရဓာန သွင်ပြင်မူရာကွယ်ခြင်း။ ။ ကာလကြာသော် ရဟန်းများ သပိတ် သင်္ကန်း ကိုင်ပုံ သွားလာကြည့်ရှုပုံ ကြည်ညိုဖွယ်မမြင်၊ တက္ကတွန်းရဟန်းများလို လိုသလိုပတ်ကြတော့သည်၊ သင်္ကန်းရောင်နှင့် ချုပ်လုပ်ပုံလည်း မဟုတ်ကြတော့၊ နောက်ပိုင်းတွင် သင်္ကန်းစ လက်ကောက်ဝတ်၌ထား၊ မယားယူလျက် ထွန်ယက် စိုက်ပျိုး စားသောက်ကြသည်။ သံဃာရှိ၍ လှူနိုင်သည့်ကာလတိုင် အကျိုးများနိုင်သေးသည်ဟု ဘုရားရှင်မိန့်သည်၊ ကာလကြာသော် “ဤသင်္ကန်းဝတ် မလုပ်ဖြစ်တော့” ဟု ကြံကာ သင်္ကန်းစဖြတ်၊ တောရပ်ချုံမြေ လွှင့်ပစ်လေသောအချိန် လိင်္ဂသာသနာ ကွယ်ရှာပြီ၊ ကဿပဘုရား လက်ထက်တော် နောက်ပိုင်းမှစပြီး ယောနကတိုင်းသားတို့၏ အဝတ်ဖြူကို ဝတ်ရုံသွားလာသော အလေ့အလာ ဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <h3>ဓာတုအန္တရဓာန ဓာတ်တော်ကွယ်ခြင်း။ ။</h3> <p>ပရိနိဗ္ဗာန် ၃-မျိုး။ ။ ကိလေသ၊ ခန္ဓ၊ ဓာတုဟု ပရိနိဗ္ဗာန် ၃-မျိုးရှိရာတွင် ဗောဓိပလ္လင်၌ ကိလေသပရိနိဗ္ဗာန်၊ ကုသိနာရုံ၌ ခန္ဓပရိနိဗ္ဗာန် ဖြစ်၍ ဓာတုပရိနိဗ္ဗာန်ကား နောင်အနာဂတ်တွင် ဖြစ်လာမည်တည်း။</p> <p>ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ဓာတ်တော်ပြန်။ ။ ပူဇော်မြတ်နိုးမှုမခံရလျှင် ဘုရားအဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ထိုထိုနေရာမှ ဓာတ်တော်များ အပူဇော်ခံရမည့်နေရာ ကြွကြသည်။ နောက်ပိုင်း နေရာတိုင်းတွင် ဓာတ်တော်များ အပူဇော်မခံရသဖြင့် သီဟိုဠ်မဟာစေတီ၌ ဓာတ်တော်များစု၊ ထိုမှတဆင့် နဂါးပြည် ရာဇာယတနစေတီ၌စု၊ ထို့နောင် ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ပြန်ကြွကြမည်။ နဂါးပြည် နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ ဓာတ်တော်များလည်း ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ပြန်ကြမည်သာ၊ ထိုသို့ ကြွချီရာတွင် မုန်ညင်းစေ့မျှသော်မျှ ဓာတ်တော်များ မပျောက်ပျက်ကြပါ။</p> <p>ပူဇော်ငိုပွဲ နတ်တို့ပွဲ။ ။ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်တွင် ဓာတ်တော်များ ဘုရားပုံတော်ယူ တင်ပျဉ်ခွေကာ ဗုဒ္ဓအသရေတော် ပြုကြမည်၊ လက္ခဏာကြီးငယ် ဗျာမပ္ပဘာ ရောင်ခြည်တော်များနှင့်တကွ တန်ခိုးတော်အစုံ ယမိုက်ပြာဋိဟာ နေ့ကအတိုင်း ပြပေမည်၊ ထိုအချိန် လူတဦးမျှ မရှိ၊ စကြဝဠာတသောင်းမှ နတ်များစုပြီး “ယနေ့ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံဝင်တော်မူ၏၊ ဤမှနောက် အမှောင်ချည့်သာ ရောက်တော့လတ္တံ့” ဟုဆို၍ ငိုကြမည်၊ ဓာတ်တော်မီးလျှံ ဗြဟ္မာ့ပြည်တိုင်ရောက်သည်၊ ဓာတ်တော်ပွဲကား ဘုရားရှင် ကုသိနာရုံ ပရိနိဗ္ဗာန်စံသောနေ့အတိုင်း နတ်များသည် ပန်းနံ့သာ တူရိယာအစုံဖြင့် အစွမ်းကုန် ပူဇော်ရှိခိုးကြပြီး “နောင်ပွင့်မည့် ဘုရားရှင်ကိုလည်း တပည့်တော်များ ဖူးခွင့်ရကြပါစေသား” ဟု ဆုတောင်းပြန်သွားကြ<br> <br>စာမျက်နှာ-32 <hr> သည်၊ ဓာတုသာသနာကွယ်၍ သာသနာတော်အားလုံး ပျက်ပြုန်း ကွယ်ဆုံးလေပြီတကား။</p> <h3>ပရိယတ္တိတည်နေရာ သာသနာမကွယ်နိုင်။ ။</h3> <p>ဖောင်မြတ်ဖန်ဆင်း သိကြားမင်း။ ။ ကွယ်မှု ၅-မျိုးတွင် ပရိယတ္တိသာ လိုရင်းဖြစ်၍ သီဟိုဠ် စဏ္ဍာလတိဿ ဘေးကြီးဖြစ်ချိန် သိကြားမင်းသည် ဖောင်ဖန်ဆင်းပြီး “ဘေးရန်ကြီးပါလိမ့်မည်၊ မိုးလေဝသလည်း ရွာသွန်းမည် မဟုတ်၊ အရှင်ဘုရားများ ပစ္စည်းလေးပါး ပင်ပန်းသဖြင့် ပရိယတ် ထမ်းနိုင်ကြမည်မဟုတ်၊ ဇမ္ဗူဒိပ် သွားသင့်ကြပါ၏။ ဖောင်ပေါ်တက်ကြပါ၊ နေရာမမျှလျှင်လည်း ဖြစ်သလို ထင်းတုံးဖက် လိုက်ကြပါ၊ ဘေးရန်မဖြစ်စေရပါ” ဟု လျှောက်ထားစီမံပေးသည်။</p> <h3>ရဟန်း ၆-ကျိပ် ဇာနည်စိတ် မအိပ်ဗိုက်ထွင် သဲစိုတင်။ ။</h3> <p>အရှင်မြတ် ၆၀-ကား ကတိကဝတ်ထားကာ သီဟိုဠ် ဒက္ခိဏမလယဇနပုဒ်မှာပင် နေ၍ သစ်မြစ် သစ်ဥ သစ်ရွက်များဖြင့် အသက်မွေးကာ ပိဋကတော်များ စောင့်ရှောက်ကြသည်၊ ထိုင်၍ စာမပြန်နိုင်သောအခါ ဗိုက်ပေါ်သဲစိုတင်၊ ဦးခေါင်းချင်းယှဉ်ကာ ပိဋကမပျောက်အောင် ၁၂-နှစ်ရောက်သည်အထိ အဋ္ဌကထာနှင့်တကွ ပိဋကကို ဆောင်ထားကြသည်။</p> <p>မမှားပိဋကတ် ညီတူလတ်။ ။ တိုက်ဆိုင်ကြည့်ငြား အက္ခရာတလုံးမျှ ယွင်းမှားပျက်စီးမှု မရှိအောင် စောင့်ရှောက်ကြသော ဇမ္ဗူဒိပ်မှ ရဟန်းတော် (၇၀၀) သီဟိုဠ် ကြွလာပြီး သီဟိုဠ်ကျန် ရဟန်း ၆-ကျိပ်နှင့် ပိဋကတော်များကို တိုက်ဆိုင်ညှိနှိုင်းကြသည်၊ အက္ခရာတလုံးမျှ မှားယွင်းမှုမတွေ့ကြပါ၊ ထိုအစည်းအဝေးတွင် “သာသနာတော်၏ ရေသောက်မြစ် မည်သူဖြစ်သနည်း၊ ပရိယတ်လော၊ ပဋိပတ်လော” ဟု အဆိုတင်ကြသည်။</p> <p>အဖြေ-ဖြာ ရှိခဲ့ပါလည်း။ ။ “ပံသုကူဆောင် အရှင်မြတ်များက ပဋိပတ်၊ ဓမ္မကထိကများက ပရိယတ်” ဟု အဖြေ ၂-မျိုး ပေးကြရာတွင် သံဃာက “ငါ့ရှင်တို့ စကားမျှဖြင့် အားမရပါ၊ အထောက်အထားပြကြပါဦး” ဟု မိန့်သည်၊ “ရဟန်းတော်များ ကောင်းကောင်းနေကြလျှင် ရဟန္တာ မဆိတ်” ဒီဃနိကာယ် မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ် စသည်များကို ကိုးကား၍ ပံသုကူဆောင်များက ပဋိပတ်ဟု ဖြေသောအခါ ဓမ္မကထိက အရှင်တို့ကလည်း “အရှေ့က နေထွက်လျှင် အလင်းရောင်တက်သလို ပိဋက ၃-ခင်း ထွန်းပနေသမျှ သာသနာအလင်း ရွှန်းပ<br> <br>စာမျက်နှာ-33 <hr> နေရမည်၊ ပရိယတ်ပျောက်လျှင် နေဝင်သလို အမှောင်ရောက်ပေမည်၊ ပရိယတ်စောင့်စည်းလျှင် ပဋိပတ်စောင့်ပြီးတည်း၊ ပဋိပတ်တည် မြတ်မထေရ်ကား ရွှေပြည်ခရီး ပြီးသည်သာ” ဒေသနာကို ကိုးကာ ပရိယတ်ဟု ဖြေကြားလိုက်သည်၊ ပံသုကူမထေရ်များ စကားမထွက်ကြသဖြင့် ဓမ္မကထိကအရှင်တို့ ရှေ့တန်းတက်သွားကြသည်။</p> <p>ဥပမာများစွာ ပရိယတ်သာ။ ။ နွားလား ရာထောင် ရှိစေဦးတော့၊ ပဝေဏီအဆက်ပြတ် နွားမတကောင်မျှ မရှိလျှင် နွားမျိုးမစပ် ပြတ်တော့သည်၊ ဤအတူ တရားအလုပ် အားထုတ်ဦးဆောင် ရာထောင်အပြည့် ရှိစေဦးတော့ အသိမှန်လတ် ပရိယတ်မရှိက မဂ်မြတ် ဖိုလ်သရဖူ အရမယူနိုင်၊ ရွှေအိုးမြုပ်ရာ သိဖို့ရာ အတွက် အက္ခရာအမှတ်အသား ကျောက်စာများရှိနေလျှင် ရွှေအိုးမပျောက်နိုင်၊ ဤအတူ ပရိယတ်ထင်ရှားရှိရာမှာ သာသနာမကွယ်နိုင်သည်သာတည်း။</p> <h3>၁၁-အဓမ္မဝဂ်</h3> <p>အဓမ္မကို အဓမ္မပြုကြသော ရဟန်းတို့သည် လူများ စီးပွားချမ်းသာဖို့ အကျိုးဖြစ်ဖို့ရာ၊ နတ်လူများ စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာ ကျင့်သည်မည်ကုန်၏၊ ထိုရဟန်းတို့သည် ကုသိုလ်တရားများကို ဖြစ်ပွားစေ၊ ဤသာသနာတော်ကိုလည်း တည်တံ့စေသည် မည်ကုန်၏၊ ဤအတူပင် ဓမ္မ အဝိနယ ဝိနယ စသည်ဖြင့် အမှန်အတိုင်း ပြုကြကုန်သော ရဟန်းတို့သည် (လ) တည်တံ့စေသည်မည်ကုန်၏-မိန့်။</p> <h3>၁၂-အနာပတ္တိဝဂ်</h3> <p>အာပတ်မဟုတ်သည်ကို အာပတ်၊ အာပတ်ကို အာပတ်မဟုတ်၊ ပေါ့သောအာပတ်ကို လေးသောအာပတ်၊ လေးသောအာပတ်ကို ပေါ့သောအာပတ်၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်းသောအာပတ်၊ မရုန့်ရင်းသောအာပတ်ကို ရုန့်ရင်းသောအာပတ်၊ ကုစားခွင့် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းရှိသောအာပတ်၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းမရှိသောအာပတ်၊ ကုစားကောင်းသောအာပတ်ကို မကုစားကောင်းသောအာပတ်၊ မကုစားကောင်းသောအာပတ်ကို ကုစားကောင်းသောအာပတ် ဟု ပြကြသော ရဟန်းများ၏ အပြစ်မှာလည်း အဓမ္မဝဂ်အတိုင်း မိန့်သည်။</p> <p>အာပတ်မဟုတ်။ ။ မရိုးသားစိတ်၊ ခိုးလိုစိတ် မရှိသဖြင့် အာပတ်မသင့်၊ အာပတ်မဟုတ်သည်ကို အာပတ်ဟု ဆိုခြင်းတည်း၊ အာပတ် ၇-ပုံတွင် ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီ၊ ပါစိတ်၊ ပါဋိဒေသနီ၊ ထုလ္လစ္စည်း၊ ၅-ပုံ ပေါ့၍ သံဃာဒိသိသ် ပါရာဇိက ၂-ပုံကား လေးသည်၊ ထို့အတူ ၂-ပုံကား ရုန့်ရင်း၊ ၅-ပုံမှာ မရုန့်ရင်းပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-34 <hr> ကုစားခွင့် ရှိ-မရှိ။ ။ ပါရာဇိက အာပတ်မှာ ကုစားခွင့် မရှိ၊ လူသာမဏေအဖြစ် ပြောင်းလဲမှ စင်ကြယ်၍ ကြွင်း ၆-ပုံမှာ ကုစားပြေပျောက်ခွင့်ရှိသည်။ ထို့အတူ ပါရာဇိကအာပတ် မကုစားကောင်း၊ ကြွင်း ၆-ပုံ ကုစားကောင်း။</p> <h3>၁၃-ဧကပုဂ္ဂလဝဂ်</h3> <p>၁။ တဦးတည်းသော ပုဂ္ဂိုလ်လောက၌ ပွင့်ပေါ်လာလျှင် လူများ စီးပွားဖြစ်ဖို့ ချမ်းသာဖို့ သတ္တလောကကို အစဉ်သနားဖို့ နတ်လူများ အကျိုးစီးပွားဖြစ်ဖို့ ချမ်းသာဖိုရာဖြစ်၏၊ တဦးတည်းသော ပုဂ္ဂိုလ်ကား ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်၍ တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်မှန်စွာ သိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားတည်း။</p> <p>၂။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရား ပွင့်ပေါ်လာခြင်းကို လောက၌ ရခဲ၏။</p> <p>၃။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရားသည် လောက၌ ပွင့်ပေါ်လာလျှင် လက်ဖျစ်တီး၍ အံ့ချီးလောက်သူ ဖြစ်၏။</p> <p>၄။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရား၏ ကွယ်လွန်ခြင်းသည် လူများအား ပူပန်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏။</p> <p>၅။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရားသည် ပွင့်ပေါ်လာလျှင် လောက၌ ၂-ဦးမြောက် ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ ဂုဏ်ရည်တူ မရှိသူဖြစ်၏၊ ပုံတူရုပ်ပွား မရှိသူဖြစ်၏၊ ပုံတူပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ ပြိုင်နိုင်သည့်ပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ တုနိုင်သည့်ပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါတို့နှင့် မတူသူဖြစ်၏၊ ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါတို့နှင့် မတူသည့် ရှေးဘုရားတို့နှင့်သာ တူသူဖြစ်၏၊ အခြေ ၂-ချောင်းရှိသော သတ္တဝါတို့တွင် အမြတ်ဆုံးသောသူ ဖြစ်၏။</p> <p>၆။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရား ပွင့်ပေါ်လာခြင်းကြောင့် မြတ်သော ပညာမျက်စိ ပညာအလင်း ပညာအရောင် ဒဿနာနုတ္တရိယ စသော ၆-ပါးသော အတုမရှိ မြတ်သောတရားတို့၏ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်၏။ လေးပါးသော ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်တို့ကို မျက်မှောက်ပြုရခြင်း၊ များစွာသောဓာတ် အမျိုးမျိုးသောဓာတ်တို့ကို ထိုးထွင်း၍ သိရခြင်း၊ ဝိဇ္ဇာ (ဖိုလ်ဉာဏ်) ဝိမုတ္တိ (ဖိုလ်နှင့်ယှဉ်သော သမ္ပယုတ်တရားများ) ဖိုလ် (ဖိုလ် ၄-ပါး) ကို မျက်မှောက်ပြုရခြင်းသည် ဖြစ်၏။ (၆-၁၇)</p> <p>၁၈။ သာရိပုတ္တရာသည် မြတ်စွာဘုရား လည်စေအပ်သော အတုမရှိသော ဓမ္မစက်ကို ကောင်းစွာသာလျှင် အတုလိုက်၍ လည်စေနိုင်သကဲ့သို့ လည်စေနိုင်သော အခြားတဦးသော ပုဂ္ဂိုလ်ကိုလည်း ငါဘုရား မမြင်။</p> <p>စာမျက်နှာ-35 <hr> ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်။ ။ သမ္မုတိကထာသာတည်း၊ သမ္မုတိ ပရမတ္ထဟု ဗုဒ္ဓ၏ ဒေသနာ ၂-ပါးတွင် ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ မိန်းမ ယောက်ျား စကားများကား သမ္မုတိဒေသနာ၊ အနိစ္စ ဒုက္ခ ခန္ဓာ အာယတန စကားများမှာ ပရမတ္ထဒေသနာမည်သည်၊ သမ္မုတိနှင့် စပ်ဟောမှ တရားထူးရမည့် သူများအတွက် သမ္မုတိဒေသနာ၊ ပရမတ္ထနှင့်စပ်ဟောမှ ကျွတ်မည့်သူများအား ပရမတ္ထဒေသနာ ဟောသည်။</p> <p>မရှိတရား ဟောပါငြားလည်း မုသားမဖြစ်။ ။ ဘာသန္တရဆေက ပါမောက္ခသည် အင်္ဂလိပ်လိုပြောမှ သိမည့်သူ၊ ပြင်သစ် တရုပ်လိုပြောမှသိမည့်သူများကို နားလည်မည့် ဘာသာအလိုက်သာ ပြောပြသကဲ့သို့ ဘုရားရှင်သည်လည်း နာယူမည့် သတ္တဝါအလိုက် ကိုက်အောင် ဟောတော်မူရကား မရှိသော မိန်းမ၊ မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု ဟောဆိုသဖြင့် မြတ်စွာဘုရား၌ မုသားဖြစ်သည်ဟု မဆိုသင့်တော့ပေ။</p> <h3>ပုဂ္ဂလကထာ (သမ္မုတိကထာ) ဟောတော်မူကြောင်းများ</h3> <p>၁။ ခန္ဓာ အာယတန တို့သည် ရှက်တတ် ကြောက်တတ် ကုန်၏ ဟု ဟောလျှင် ပရိသတ် နားမလည်၊ ဤမိန်းမ ရှက်ကြောက်တတ်၏ ဟု ဟောမှ နားလည်ကြမည်၊ ဤသို့ အရှက် အကြောက်ကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၂။ ခန္ဓာတို့သည် ကိုယ်ပြုသမျှကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာ ရှိကုန်၏ ဟု ဆိုလျှင် နားမလည်၊ သတ္တဝါတို့သည်ဟုဆိုရမည်၊ ဤသို့ ကမ္မဿကတာကို ပြခြင်းငှာ၊</p> <p>၃။ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်ကြီးကို ခန္ဓာတွေက ဒါယကာခံ၍ ဆောက်လှူသည်ဆိုက နားမလည်၊ ဗိမ္ဗိသာရမင်း ဆောက်သည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ ယောက်ျားတို့၏ ဝီရိယစွမ်းကို ပြခြင်းငှာ၊</p> <p>၄။ ခန္ဓာသည် ဖခင်ကို သတ်၏ဟုဆိုက နားမလည်၊ အဇာတသတ်မင်း သတ်သည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ အနန္တရိယကံကို ပြခြင်းငှာ၊</p> <p>၅။ ခန္ဓာသည် မေတ္တာထား၍ ကရုဏာပွား၏ဆိုက နားမလည်၊ ရဟန်းတော်များ မေတ္တာ ကရုဏာ ပွားကြသည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ ဗြဟ္မဝိဟာရကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၆။ ခန္ဓာသည် ရှေးဘဝဖြစ်ခဲ့ပုံကို အောက်မေ့နိုင်သည်ဆိုက နားမလည်၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ အောက်မေ့နိုင်သည် ဆိုရမည် ဤသို့ ပုဗ္ဗေနိဝါသကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၇။ ခန္ဓာတို့သည် လှူဖွယ်များ လက်ခံကြသည်ဆိုက နားမလည်၊ သီလဝန္တ ပုဂ္ဂိုလ်များ ခံယူကြသည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ ဒက္ခိဏာဝိသုဒ္ဓိကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၈။ လောကသမ္မုတိ၌ တည်၍သာ ဘုရားရှင် တရားဟောသည်၊ ထို့ကြောင့် အများလည်း မပယ်ဖို့ရာ ပုဂ္ဂလကထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-36 <hr> တဦးတည်းသောမြတ်စွာဘုရား။ ။ ဗောဓိသမ္ဘာရဂုဏ်၊ ဗုဒ္ဓဂုဏ်တို့ဖြင့် မည်သူနှင့်မျှ မတူသော အသဒိသ၊ သတ္တဝါ အားလုံးထက် ဂုဏ်ထူးသော ဂုဏဝိသိဋ္ဌ၊ အတုမရှိသော ရှေးဘုရားရှင်များနှင့်မှ နာမကာယ ရူပကာယ ဂုဏ်တူသော အသမသမဖြစ်သောကြောင့် တဦးတည်းသာ ဖြစ်သည်။</p> <p>လောက၌။ ။ သတ္တ၊ သင်္ခါရ၊ ဩကာသလောက ၃-ပါးတွင် သတ္တလောကတည်း၊ သတ္တလောကတွင်လည်း နတ် ဗြဟ္မာတို့၌ ဘုရားမဖြစ်၊ လူ့ပြည် ဤစကြဝဠာ၌သာဖြစ်၍ အခြားစကြဝဠာ၌မဖြစ်၊ ဤစကြဝဠာတွင်လည်း အလျား ၃၀၀၊ အနံ ၂၅၀၊ အဝန်း ၉၀၀ ယူဇနာရှိသော မဇ္ဈိမဒေသ၌သာ ပွင့်၏၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ အဂ္ဂသာဝက၊ မဟာသာဝက၊ ဘုရားမယ်တော် ခမည်းတော်၊ စကြာမင်း စသော ထိပ်တန်း ပုဏ္ဏားသူကြွယ်များလည်း မဇ္ဈိမ၌သာ။</p> <p>သတ္တလောကကို အစဉ်သနားဖို့... အဘယ်သတ္တလောကနည်း၊ ဘုရားတရားကြားနာရ၍ အမြိုက်ရည်သောက်ကြရမည့် သတ္တဝါအားလုံးတည်း၊ ယင်းတို့မှာ–</p> <p>၁။ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ ၇-ရက် ၇-လီ သီတင်းသုံးပြီး ဣသိပတနကြွ၊ ဓမ္မစကြာသုတ်တော်ဟောပြီး အရှင်ကောဏ္ဍညနှင့် ဗြဟ္မာ (၁၈) ကုဋေ။</p> <p>၂။ ငါးရက်မြောက် အနတ္တလက္ခဏသုတ်ဟောပြီး ပဉ္စဝဂ္ဂီများ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြ။<br> ၃။ ထို့နောင် ယသသတို့သား အမှူးရှိသော ၅၅-ဦး အရဟတ္တဖိုလ်ရ။<br> ၄။ ကပ္ပါသိကတောအုပ်၌ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီ ညီနောင် ၃-ကျိပ် အနာဂါမ်ဖြစ်ကြ။</p> <p>၅။ ဂယာသီသ၌ အာဒိတ္တပရိယာယသုတ္တန်အဆုံး ရသေ့ ညီနောင် ရှင်တထောင်တို့ အရဟတ္တဖိုလ်ရကြ။</p> <p>၆။ ထန်းတောဥယျာဉ်၌ ဗိမ္ဗိသာရ အမှူးရှိသော ပုဏ္ဏား သူကြွယ် တသိန်းတသောင်း သောတာပန်၊ တသောင်း သရဏဂုံတည်။</p> <p>၇။ တိရောကုဋ္ဌ အနုမောဒနာအဆုံး သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၈။ သုမနပန်းသည် အစည်းအဝေး သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၉။ နေပါလအစည်းအဝေး သတ္တဝါပေါင်း တသောင်း။<br> ၁၀။ ခဒိရင်္ဂါရဇာတ်-သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၁၁။ ဇမ္ဗုကတက္ကတွန်း-သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၁၂။ အာနန္ဒသဌေး-သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၁၃။ ပါရာယန သုတ္တန်ဟောသော သတ္တဝါပေါင်း တဆယ့်လေးကုဋေ။<br> ၁၄။ အစုံအစုံ တန်ခိုးပြာဋိဟာပြရာနေ့ သတ္တဝါပေါင်း နှစ်သောင်း။<br> ၁၅။ တာဝတိံသာ အဘိဓမ္မာဟောရာ၌ သတ္တဝါပေါင်း ကုဋေရှစ်ဆယ်။<br> ၁၆။ တာဝတိံသာမှ ဆင်းသောနေ့ သတ္တဝါပေါင်း ကုဋေသုံးဆယ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-37 <hr> ၁၇။ သက္ကပဥှသုတ်ဟောရာ၌ သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်း။</p> <p>၁၈။ မဟာသမယ၊ မင်္ဂလ၊ စူဠရာဟုလောဝါဒ၊ သမ္မစိတ္တပဋိပဒါ ၄-ဌာနတို့၌ သတ္တဝါပေါင်း မရေမတွက်နိုင် တရားထူးရကြ၊ အမြိုက်ရည် သောက်ကြရသည်။</p> <p>၁၉။ ယနေ့ထိလည်းကောင်း၊ နောင်၌လည်းကောင်း သာသနာမှီ၍ နတ်ရွာ နိဗ္ဗာန်ရမည့် သူများအားလုံးကို သနားတော်မူသည်။</p> <p>နတ် လူများအကျိုး။ ။ နတ် လူသာမက နဂါး ဂဠုန် စသည်လည်း ပါဝင်သည်၊ သို့သော်လည်း သဟိတ်ပဋိသန္ဓေနေ၍ မဂ်ဖိုလ်ရထိုက်သော ဘဗ္ဗပုဂ္ဂိုလ်များကို ပြခြင်းငှာ ဆိုသည်။</p> <h3>ပုစ္ဆာ ၅-မျိုး ၂-မျိုးဘုရား။ ။</h3> <p>၁။ မသိသည်ကို လင်းစေလို၍မေးသော အဒိဋ္ဌဇောတနာပုစ္ဆာ၊<br> ၂။ သိပြီးကို နှီးနှောလို၍မေးသော ဒိဋ္ဌသံသန္ဒနာပုစ္ဆာ၊<br> ၃။ သံသယရှိ၍ ပြတ်အောင်မေးသော ဝိမတိစ္ဆေဒနပုစ္ဆာ၊<br> ဘုရားရှင်များ၌ မသိသည်မရှိ၍ ၁-ပုစ္ဆာမလို၊ မည်သည့် ရဟန်းရှင်လူများနှင့်မှ တိုင်ပင်ဖွယ်မလို၍ ၂-ပုစ္ဆာလည်း မလို၊ သံသယအားလုံး ကင်းပြီးဖြစ်၍ ၃-လည်း မလိုပါ။<br> ၄။ ရဟန်းများ၏ အလိုခွင့်ပြုချက် ရယူလို၍မေးသော အနုမတိပုစ္ဆာ၊<br> ၅။ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ဖြေလို၍မေးသော ကထေတုကမျတာပုစ္ဆာ၊<br> ဤ ၅-မျိုးတွင် နောက် ၂-မျိုးသာ ဘုရားရှင်များအား ရအပ်သည်၊ ဤ၌ကား ဖြေလို၍မေးသော အမှတ် ၅-ပုစ္ဆာတည်း။</p> <h3>တထာဂတ (မြတ်စွာဘုရား) မည်ပုံ ၈-မျိုးတွင်–</h3> <p>၁။ ရှေးဘုရားများနှင့် အတူလာတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ ။ တလောကလုံး စီးပွားအတွက် ကြောင့်ကြစိုက်ကာ ဝိပဿီစသော ဘုရားရှင်များ လာတော်မူသကဲ့သို့ ငါတို့ဘုရားရှင်လည်း လာတော်မူသည်၊ (တနည်း) ဝိပဿီစသော ဘုရားရှင်များ ပါရမီ ၁၀-ပါး၊ အပြား ၃၀၊ စွန့်ခြင်းကြီး ၅-ပါး၊ စရိယ ၃-ပါး၊ ဘုရားဖြစ်ကြောင်း တရားများဖြည့်ကျင့်၍ အထွက်အထိပ်သို့ရောက်ကာ လာတော်မူသကဲ့သို့ ငါတို့ဘုရားရှင်လည်း လာတော်မူသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-38 <hr> ပါရမီ ၁၀-ပါး အပြား ၃၀။ ။ ဒါန၊ သီလ၊ နေက္ခမ္မ၊ ပညာ၊ ဝီရိယ၊ ခန္တီ၊ သစ္စာ၊ အဓိဋ္ဌာန်၊ မေတ္တာ၊ ဥပေက္ခာဟု ပါရမီ ၁၀-ပါးရှိရာ ရိုးရိုးအားထုတ်ရသော သာမညပါရမီ ၁၀-ပါး၊ လက် ခြေ စသော ကိုယ်အင်္ဂါအတွက် မငဲ့ကွက်ပဲ အားထုတ်ရသော ဥပပါရမီ ၁၀-ပါး၊ အသက်ကိုသော်မှ မငဲ့ကွက်ပဲ အားထုတ်ရသော ပရမတ္ထပါရမီ ၁၀-ပါး၊ ပေါင်း ၃၀-ဖြစ်သည်။</p> <p>စွန့်ခြင်းကြီး ၅။ ။ ခြေလက်အင်္ဂါ၊ မျက်စိ၊ ဥစ္စာ၊ အသက်၊ သားသမီး၊ မယားစွန့်ခြင်း၊ ဤ ၅-ပါးတည်း။<br> စရိယ ၃။ ။ ဉာတတ္ထစရိယ = ဆွေမျိုးအကျိုးကျင့်ခြင်း၊ လောကတ္ထစရိယ = လောကကျိုးကျင့်ခြင်း၊ ဗုဒ္ဓတ္တစရိယ = ဘုရားဖြစ်အောင်ကျင့်ခြင်း ၃-ပါးတည်း။</p> <p>၂။ ရှေးဘုရားများနှင့်အတူ မှန်ကန်စွာသွားတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ ။ ဝိပဿီဘုရားသည် ဖွားစကပင် ညီမျှသောခြေတို့ဖြင့် မြေ၌ရပ်၍ မြောက်အရပ်ရှေးရှု၊ ၇-ဖဝါးလှမ်းတော်မူလျက် ထီးဖြူဆောင်းမိုးစဉ် အရပ် ၁၀-မျက်နှာကြည့်ကာ “လောကတွင် ငါ အမြတ်ဆုံး၊ အကြီးဆုံး၊ ချီးမွမ်းအပ်ဆုံးတည်း၊ ဤကား အဆုံးဘဝဖြစ်၏၊ နောက်ဘဝမရှိပြီ” ဟု ရဲရင့်ပြတ်သားသောစကားကို ဆိုတော်မူသည်၊ ထိုကြွခြင်းကား တရားထူးရှိ ပုဗ္ဗနိမိတ်အဖြစ် မှန်တော်မူသည်။</p> <p>ပုဗ္ဗနိမိတ်မှန်ပုံများ။ ။ ဖွားစ ညီမျှသောခြေတို့ဖြင့် ရပ်ခြင်းကား ဣဒ္ဓိပါဒ် ၄-ပါးရဖို့၊ မြောက်အရပ် ရှေးရှုကြွခြင်းကား လောကုတ္တရာတရားများရဖို့၊ ၇-ဖဝါးလှမ်းခြင်းကား ဗောဇ္ဈင်ရတနာ ၇-ပါး၊ သားမြီးယပ်ချီခြင်းကား တိတ္ထိအားလုံး နှိမ်နင်းနိုင်ဖို့၊ ထီးဖြူဆောင်းခြင်းကား အရဟတ္တဖိုလ်သီးရဖို့၊ အရပ် ၁၀-မျက်နှာကြည့်ခြင်းကား သဗ္ဗညုတ အနာဝရဏဉာဏ်ရှိဖို့၊ ရဲရင့်ပြတ်သား စကားဆိုခြင်းကား တရားစကြာလည်စေနိုင်ဖို့ အမှန်နိမိတ်များတည်း။</p> <p>၃။ လက္ခဏာမှန်ကို ဉာဏ်ဖြင့်ရောက်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ ။ ရုပ်၏ ဖောက်ပြန်မှု၊ ဝေဒနာခံစားမှု၊ သညာ၏မှတ်သားမှု၊ သင်္ခါရတို့၏ပြုပြင်မှု၊ ဝိညာဉ်သိမှုတို့ကား သဘောမှန်ဖြစ်ကြသည်၊ ထိုသဘောလက္ခဏာမှန်ကို မချွတ်မယွင်း ဉာဏ်ဖြင့် ထိရောက်စွာ သိတော်မူသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-39 <hr> ၄။ အမှန်တရားများကို အမှန်အလျောက် သိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ ။ အမှန်တရားဟူသည် သစ္စာ ၄-ပါးတို့တည်း၊ တနည်း-ဇရာ မရဏအတွက် ဇာတိသည် အကြောင်းဖြစ်မှု မှန်သည်စသည်ဖြင့် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ကြောင်းကျိုးဆက်သွယ်မှုများတည်း။</p> <p>၅။ အမှန်ကို သိမြင်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ ။ တလောကလုံး သတ္တဝါများ၏ စက္ခုဒွါရ၌ ထင်လာသော အာရုံကို အခြင်းအရာအားလုံးဖြင့် သိမြင်တော်မူသည်၊ သဒ္ဒါရုံစသည်ကိုလည်း အတူသိတော်မူ၏။</p> <p>၆။ အမှန်ကို ဆိုတော်မူတတ်သော မြတ်စွာဘုရား။ ။ ဘုရားဖြစ်တော်မူသည်မှ ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူသည်အထိ ၄၅-နှစ်အတွင်း ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသမျှ ဒေသနာတော် ဓမ္မသည် မိန့်တော်မူသည့်အတိုင်း ရာဂစသည်ကို နှိမ်နင်းကြောင်းဖြစ်၍ သားမြီးဖျားမျှ ချွတ်ချော်မှုမရှိ၊ တံဆိပ်တခုဖြတ်၊ ပြည်တခုဖြင့်ခြင့်၊ ချိန်တခုဖြင့် ချိန်သကဲ့သို့ မှန်တော်မူသည်။</p> <p>၇။ ပြောတိုင်း ပြုတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ ။ နှုတ်တော်နှင့် အလုပ်တော်၊ အလုပ်တော်နှင့် နှုတ်တော် ညီမျှတော်မူ၏၊ ထို့ကြောင့် ပြောသလိုပြု၊ ပြုသလို ပြောတော်မူသော (ယထာဝါဒီ တထာကာရီ၊ ယထာကာရီ တထာဝါဒီ) ဘုရားဖြစ်တော်မူသည်။</p> <p>၈။ သာသာထိုးထိုး လွှမ်းမိုးတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ ။ အထက်ဘဝဂ်၊ အောက်အဝီစိ နှံ့သည့်စကြဝဠာ သတ္တဝါမှန်သမျှကို သီလစသော ဂုဏ်တို့ဖြင့် အနိုင်ယူကာ သာသာထိုးထိုး လွှမ်းမိုးနိုင်သည်၊ တုနှိုင်းဖွယ်ရာ မရှိ၊ မင်းထက်မင်း၊ နတ်ထက် နတ်၊ ဗြဟ္မာထက် ဗြဟ္မာ ဖြစ်တော်မူသည်။ ဤကား ဘုရား (တထာဂတ) မည်ပုံပြရာ အမြွက်သာတည်း၊ ပြည့်စုံအောင် ဘုရားရှင်များသာ ပြနိုင်ရာပါသည်။</p> <p>လောက၌ ရခဲ၏။ ။ တကြိမ် ဒါနပြုရုံဖြင့် ဘုရား မဖြစ်နိုင်၊ ၁၀-ကြိမ် အကြိမ်ရာထောင် သိန်း သန်း ကုဋေတသိန်း ပြုရုံဖြင့် ဘုရားမဖြစ်နိုင်၊ ရက် လ နှစ်ပေါင်း ကမ္ဘာပေါင်း ကုဋေတသိန်း ပြုရုံဖြင့်လည်း မဖြစ်နိုင်၊ အယုတ်ဆုံး ၄-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း ဒါနအစရှိသော ပါရမီ ၁၀-ပါးလုံး ဖြည့်ကျင့်မှ ဘုရားဖြစ်နိုင်၍ ဤသတ္တလောက၌ ရခဲသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-40 <hr> လက်ဖျစ်တီး၍ တောင်ပေါ်သို့ သူကန်း ရောက်အောင် တက်နိုင်ခြင်းကဲ့သို့ ဘုရား အံ့ချီးလောက်သူ တဆူပွင့်လာဖို့ အမြဲမဖြစ်နိုင်၊ လက်ဖျစ်တီး၍ ကြည့်ရမည့် အံ့ချီးလောက်သူဖြစ်သည်၊ ဝေဿန္တရာ ဘဝမျိုး၌ ဆင် မြင်း ၇၀၀-စီ၊ ၇၀၀-ပေါင်းများစွာလှူပြီး သားတော် ဇာလီ၊ သမီးတော် ကဏှာဇိန် ကြင်ရာတော် မဒ္ဒီဒေဝီတို့ကို လှူနိုင်ဖို့ကား အခြားသူများနှင့် မဆိုင်၊ ဘုရားလောင်း၏ အလေ့အကျင့် ပင်တည်း။ ဤသို့ အလေ့အကျင့်ရနေ ကျင့်သား ပါနေသော ပုဂ္ဂိုလ်သူမြတ်ကား ဘုရားသာတည်း။</p> <p>ပူပန်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏။ ။ စကြာမင်းကွယ်လွန်ခြင်းကြောင့် စကြဝဠာတခုလုံးရှိ လူ နတ်များ ပူပန်ရ၏၊ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံပါမူ စကြဝဠာတသောင်းရှိ နတ်ဗြဟ္မာများ ပူပန်ရသည်။</p> <p>၂-ဦးမြောက် ပုဂ္ဂိုလ်မရှိသူ။ ။ ဗဟုသုတရှိသော ရဟန်းသည် သုတဗုဒ္ဓ၊ ရဟန္တာသည် စတုသစ္စဗုဒ္ဓ၊ ၂-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်းပါရမီဖြည့်ရ၍ ကိုယ်တိုင် သစ္စာ ၄-ပါးကိုသိသော သီးခြားဗောဓိဉာဏ်ရသူသည် ပစ္စေကဗုဒ္ဓ၊ ၄-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း (ပညာဓိက)၊ ၈-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း (သဒ္ဓါဓိက)၊ ၁၆-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း (ဝီရိယာဓိက) ပါရမီဖြည့်၍ဖြစ်သော မြတ်စွာဘုရားသည် သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓဟု ဗုဒ္ဓ ၄-မျိုးရှိရာ သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓသည်သာ ၂-ဦးမြောက် ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူမည်သည်။</p> <p>ဂုဏ်ရည်တူ မရှိသူ။ ။ သိမြင်အပ်ပြီးသော တရားဂုဏ်ရည် မည်သူမျှ အတူ မရှိနိုင်ပါ၊ ဘုရားရှင်ပုံတော်နှင့် တူအောင် ရွှေငွေ ဆင်းတုတော်များ ထုသော်လည်း အနည်းငယ်မျှဘုရားနှင့်တူသော ပုံတူရုပ်ပွားမရှိ၊ တူသူလည်းမရှိ၊ သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး ဘုရားဟောသလို ၅-ပါး ဟု ပြိုင်ဟောမည့် ပုဂ္ဂိုလ်လည်း မရှိ၊ ငါ ဘုရားဟု အာမခံကာ တုနိုင်သူလည်း မရှိ၊ ထို့ကြောင့်ပင် မည်သူနှင့်မျှမတူပဲ ပွင့်ပြီး ပွင့်လတ္တံ့ ဘုရားရှင်များနှင့်သာ တူသည်။</p> <p>အခြေ ၂-ချောင်းတွင် အမြတ်ဆုံး။ ။ အခြေမရှိ၊ အခြေ ၄-ချောင်း အခြေများစွာ သတ္တဝါ အားလုံးထက် မြတ်သည်။ သို့သော် အမြတ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အခြေ ၂-ချောင်းသတ္တဝါ လူ နတ်တို့၌သာ ဖြစ်၍ အခြေ ၂-ချောင်းဟု မိန့်၏၊ မဟာဗြဟ္မာကြီးပင် ဘုရားရှင်၏ ကပ္ပိယကာရက အာရာမ်စောင့် အဆင့်မျှသာ ဖြစ်သည်၊ ပညာမျက်စိ ဟူရာ၌ ရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ဝိပဿနာပညာ၊ ရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ သမာဓိပညာနှင့်တူသော ပညာမျက်စိမျိုးယူ။</p> <p>အတုမရှိ မြတ်တရား ၆-ပါး။ ။ အရှင်အာနန္ဒာ၏ နေ့ညနံနက် ဘုရားရှင်ကို စက္ခုဝိညာဉ်ဖြင့် ဖူးမြင်ခွင့် ရခြင်းမျိုးသည် ဒဿနာနုတ္တရိယ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-41 <hr> ဘုရားစကားတော်ကို သောတဝိညာဉ်ဖြင့် မပြတ်ကြားခွင့် ရခြင်းမျိုးသည် သဝနာနုတ္တရိယ၊ ယင်းအရှင်၏ပင် ဘုရားရှင်အပေါ် သဒ္ဓါရခြင်းမျိုးသည် လာဘာနုတ္တရိယ၊ အရှင်အာနန္ဒာ၏ သာသနာ၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကျင့်မျိုးသည် သိက္ခာနုတ္တရိယ၊ ဘုရားရှင်ကို မပြတ် လုပ်ကျွေးခြင်းမျိုးသည် ပါရိစရိယာနုတ္တရိယ၊ လောကုတ္တရာ ဂုဏ်ဖြာဖြာကို အောက်မေ့ခြင်းမျိုးသည် အနုဿတာနုတ္တရိယ မည်သည်။ အားလုံး အရှင်အာနန္ဒာကိုပင် ပုံစံထားသည်။</p> <p>ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ၄-ပါး။ ။ ထူးခြားထွေပြား အမျိုးမျိုးသော သဘောတရားများကို ပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ယင်းတို့ကို သိလျှင် ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ခေါ်သည်၊ အတ္ထ၊ ဓမ္မ၊ နိရုတ္တိ၊ ပဋိဘာနဟု ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ၄-ပါး ရှိသည်၊ အနက် အဓိပ္ပာယ်ဆိုင်ရာ အမျိုးမျိုးကို သိသောဉာဏ်သည် အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် မည်သည်၊ တရားတော်နှင့် အကြောင်းဆိုင်ရာ အမျိုးမျိုးကို သိလျှင် ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်၊ မဂဓဘာသာမှစ၍ ဘာသာအမျိုးမျိုး ဘာသာဗျုပ္ပတ် ဝိဂြိုဟ်ဝစနတ္ထပုဒ် ပါဠိမှန်သမျှကို သိလျှင် နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်၊ ယင်းဉာဏ်ရှင်သည်သာ သဒ္ဒပါရဂူအစစ် ဖြစ်သည်၊ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်၍ ကြုံကြိုက်သလို ဥပမာ ဥပမေယျ စသည်တို့ဖြင့် ဉာဏ်အား ထင်လာခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်သောဉာဏ်ကား ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်မည်သည်။</p> <p>အရိယာတိုင်း ပဋိသမ္ဘိဒါ မရ။ ။ ဤဉာဏ် ၄-ပါးကား ပုထုဇဉ်တို့နှင့် လုံးဝမဆိုင်၊ အရိယာတိုင်းလည်း မရ၊ ပါရမီရှင်ဖြစ်၍ ယင်းဉာဏ်မျိုးစေ့ ရှိသော အရိယာများသာ ရနိုင်သည်၊ အဘိညာဉ်နှင့် တခြားစီသာ၊ ဘုရားလက်ထက်တော်မှာပင် ယင်းဉာဏ်ရသူ ရှားလှသည်။ အရကောက်မှာ-အတ္ထအရ- အကျိုးတရား၊ နိဗ္ဗာန်၊ ပါဠိ၏အနက်၊ ဝိပါက်စိတ်၊ ကြိယာစိတ်ဟု ၅-မျိုး ရ၍ ဓမ္မအရမှာ လည်း အကြောင်းဟူသမျှ၊ မဂ် ၄-ပါး၊ ပါဠိတော်၊ ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ် ၅-မျိုးပင် ရသည်၊ နိရုတ္တိအရကား ယင်းတို့နှင့် ဆိုင်ရာသဒ္ဒါပုဒ်ပါဌ် ၁၀-မျိုးရှိသည်၊ ပဋိဘာန အရလည်း အထက် ၃-ပါးတို့၏ကိစ္စအားလုံး သက်ဆိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့် ပဋိဘာနကို သဗ္ဗတ္ထကပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>များသော အမျိုးမျိုးသော ဓာတ်ဟူသည် စက္ခုဓာတ်၊ ရူပဓာတ်စသော ဓာတ် ၁၈-ပါးတည်း။</p> <h3>လည်စေအပ်သော ဓမ္မစက်နှင့် စပ်၍ ၆-မျိုး</h3> <p>၁။ အဘိနီဟရတိ- သုမေဓာရသေ့ဘဝ ကာမအပြစ်မြင်၊ တောထွက် ရသေ့ပြု၊ ဈာန်ရချိန်မှစ၍ ဓမ္မစက်သို့ ရှေးရှုဆောင်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-42 <hr> ၂။ အဘိနိဋ္ဌိတံ - ဒီပင်္ကရာဘုရားထံတော်မှာ နိယတဗျာဒိတ်ရချိန်မှစ၍ စက်သို့ ရှေးရှုဆောင်အပ်ပြီ။</p> <p>၃။ ဥပ္ပါဒေတိ - ပါရမီစာဂ စရိယများကျင့်ပြီး၍ အရဟတ္တမဂ် ရသောခဏတည်း၊ ဓမ္မစက်ကို ဖြစ်စေချိန်တည်း။</p> <p>၄။ ဥပ္ပာဒိတံ - အရဟတ္တဖိုလ်ခဏတည်း၊ ဘုရားဂုဏ်အားလုံး ယင်းဖိုလ်နှင့် အတူပြီးသည်၊ စက်ကို ဖြစ်စေအပ်ပြီ။</p> <p>၅။ ပဝတ္တေတိ - အရှင်ကောဏ္ဍညအား ဓမ္မစကြာသုတ်ဟောချိန် ခဏတည်း၊ ဓမ္မစက်ကိုလည်စေသော ခဏဖြစ်သည်။</p> <p>၆။ ပဝတ္တိတံ - အရှင်ကောဏ္ဍည အရိယာဖြစ်ချိန်မှစ၍ ဓမ္မစက် လည်စေအပ်ပြီ၊ ဓမ္မစက်ဟူသည် ဘုရားရှင်၏ လောကီဒေသနာဉာဏ်၊ လောကုတ္တရာပဋိဝေဓဉာဏ်၊ ယင်းနှစ်ပါး၏ အမည်ဖြစ်သည်။</p> <p>ရှင်သာရိပုတ္တရာဟောသမျှ ဗုဒ္ဓတရားပင်။ ။ မင်းမှုထမ်းများ မင်းမိန့်ကိုဖတ်၍ လုပ်ကိုင်သမျှ မင်းအလုပ်ပင် ဖြစ်သကဲ့သို့ ရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် မည်သည့် ရဟန်းရှင်လူမဆို ဟောသမျှသည် ဘုရားဟောပင်မည်သည်၊ မင်းနှင့်ဘုရား၊ မင်းမိန့်နှင့် ပိဋက ၃-ပုံ၊ မင်းမှုထမ်းနှင့် ရှင်သာရိပုတ္တရာ စသော ရဟန်းရှင်လူများ တူသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၁။ ပဌမဝဂ်</h3> <p>၁။ ညဉ့်တို့ကိုသိကုန် (ရဟန်းဘဝနှင့် နေခဲ့သောညဉ့်၊ တရားရပြီးနေခဲ့သောညဉ့်တို့ကို သိကုန် ရေတွက်မှတ်သားမိကုန်) ရဟန်းဝါရင့်ကုန်သော ငါ၏တပည့် ရဟန်းတော်တို့တွင် အညာသိကောဏ္ဍညသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>ထွတ်မြတ်ပုဂ္ဂိုလ် ဧတဒဂ်ဆို။ ။ ဧတဒဂ္ဂ ပါဠိအရ ဧတဒဂ်ခေါ်သည်၊ ဆိုင်ရာနေရာအထူးတွင် အထွတ်အထိပ် အမြတ်ဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်ကို ဧတဒဂ်ရာထူးဖြင့် ဘုရားရှင် ချီးကျူးမြှောက်စားတော်မူသည်၊ အကြောင်းဖြစ်ရပ်၊ အစဉ်အလာ၊ အလေ့အကျင့်၊ ဂုဏ်ထူးဝိသေသ၊ ဤ ၄-ပါးသော အကြောင်းတို့တွင် အချို့ မထေရ် အကြောင်း ၁-ပါး၊ အချို့ ၂-ပါး၊ အချို့ ၄-ပါးလုံးတို့ကြောင့် ဧတဒဂ်ရာထူး ရတော်မူကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-43 </p><hr> <h3>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၌ ဧတဒဂ်ရကြောင်း ၄-ပါး</h3> <p>အကြောင်းဖြစ်ရပ်။ ။ မြတ်စွာဘုရား သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် သရက်ဖြူပင်ရင်း၌ တိတ္ထိများကို နှိမ်နှင်းသော တန်ခိုးပြာဋိဟာများပြသည်။ ပြပြီး ရှေးဘုရားရှင်များ၏ အစဉ်အလာ ၂-လှမ်း ၃-ဖဝါးဖြင့် တာဝတိံသာ ကြွတော်မူရာ သိကြားမင်းသည် နတ်ပရိသတ်နှင့်ကြိုဆိုသည်။ ယူဇနာ ၆၀ အလျားရှိသော သိကြားနေရာ မြကျောက်ဖျာ၌ ထိုင်တော်မူရာ ကိုယ်တော်ကို ကြီးအောင်၊ ကျောက်ဖျာကို ငယ်အောင် မပြုသော်လည်း ဘုရားရှင်နှင့် ကျောက်ဖျာ အသင့်သာ ဖြစ်သွားပါ၏။ (ဘုရားအရာကား မကြံစည်အပ်ပေ။) မယ်တော်နတ်သား အမှူးထား၍ စကြဝဠာတသောင်းမှရောက်လာကြသော နတ်ဗြဟ္မာများအား အဘိဓမ္မာပိဋကကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ဂုဏ်ရည်။ ။ တန်ခိုးပြသော နေရာတွင် စုဝေးမိသော ၁၂-ယူဇနာ ပရိသတ်က ဘုရားပြန်ကြွချိန်ကို အရှင်အနုရုဒ္ဓါအားမေးရာ စွမ်းနိုင်သော်လည်း “အရှင်မောဂ္ဂလာန်ကို လျှောက်ထားကြ” ဟု ပုဂ္ဂလဝိသေသ၏ ထူးခြားမှုကို သိမြင်ကြအောင် လွှဲလိုက်သည်၊ အရှင်မောဂ္ဂလာန်သည် အနားတွင်ပင် မြေလျှိုးပြီး မြင်းမိုရ်တောင်အတွင်းမှ တာဝတိံသာကြွရောက် ဘုရားကိုရှိခိုး လျှောက်ထားပြန်ကြွလာပြီး “၃ လ အကြာ သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့တွင် သင်္ကဿမြို့တံခါးမှာ ဘုရားရှင်ကိုဖူးကြ” ဟု ပန်ကြားလိုက်သည်၊ ၁၂-ယူဇနာ ပရိသတ်သည် ယင်းမြို့တံခါးသွား တဲထိုးနေကြ၏။ အနာထပိဏ်က ပရိသတ်အားလုံးအတွက် ၃-လ ပတ်လုံး တာဝန်ယူကျွေးမွေးသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓအသရေတော်။ ။ တာဝတိံသာသို့ကြွ အဘိဓမ္မာဟောပြီး၍ ဘုရားရှင်လူ့ပြည်ဆင်းရာတွင် သိကြားမင်းအမိအရ ဝိသုကြုံ ဖန်ဆင်းသော ရွှေ၊ ငွေ၊ ပတ္တမြား စောင်းတန်း ၃-သွယ်အနက် အလယ်ပတ္တမြား စောင်းတန်းမှ ဘုရားရှင်ဆင်းတော်မူသည်၊ “ငါဘုရားကို လူများ မြင်စေ၊ အဝီစိငရဲကြီးကိုလည်း မြင်စေ” ဟု ဘုရားရှင် ဓိဋ္ဌာန်တော်မူရာ ငရဲမြင်၍ ထိတ်လန့်သူများအား နတ်ပြည်ကို ပြတော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်အား ဗြဟ္မာမင်းက ထီးမိုးလျက် သိကြားမင်းက သပိတ်ပိုက်ကာ သုယာမနတ်မင်းက ယပ်ခပ်လိုက်သည်၊ ပဉ္စသိခနတ်သားက ဘုရားရှေ့တော်က စောင်းတီးသွားသည်၊ သူထက်ငါ ဦးအောင်ဖူးဖို့ ကြိုးစားကြရာဝယ် မြေအပြင် ခြေတင်တော်မူသော် ဘုရားရှင်အား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဦးဆုံးရောက်ကာ ဖူးမြင်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-44 <hr> အသာဆုံး ပညာရှင်။ ။ ၁၂-ယူဇနာ ပရိသတ်အား ဘုရားရှင်က အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ပညာအာနုဘော်ကို ပူဇော်မြင်သိဖို့ရာ၊ ၁-ပုထုဇဉ်များနှင့် ဆိုင်ရာပုစ္ဆာ၊ ၂-သောတာပတ္တိမဂ်ဆိုင်ရာ၊ ၃-သကဒါဂါမိမဂ်ဆိုင်ရာ၊ ၄-အနာဂါမိမဂ်ဆိုင်ရာ၊ ၅-အရဟတ္တမဂ်ဆိုင်ရာ ပုစ္ဆာဟု ၅-မျိုး ပေးတော်မူရာ ဆိုင်ရာစွမ်းနိုင်သူများ ဖြေကြားပြီးနောက် အောက်ပိုင်းမှစ၍ ထင်ရှားသော တပည့်သာဝကများကိုလည်း တဆင့်စီ မြှင့်၍ မေးတော်မူသည်၊ မဟာမောဂ္ဂလာန်အရာ၌ မဟာမောဂ္ဂလာန် ဖြေနိုင်သော်လည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာအရာ၌ မဟာမောဂ္ဂလာန် မဖြေနိုင်တော့ပဲ အရှင်သာရိပုတ္တရာသာ ဖြေဆိုရတော့သည်။</p> <p>နည်းလမ်းညွှန်ပြ ဧတဒဂ်ရ။ ။ ဘုရားရှင်အရာသာဖြစ်သော ပုစ္ဆာကို နောက်ဆုံး မေးတော်မူရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ အခက်အခဲဖြစ်နေပုံကို သိသော ဘုရားရှင်က “သညာ” စသည် အမြွက်ပြမှ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဖြေနိုင်တော့သည်၊ “မည်သူမျှ မဖြေနိုင်သော ပုစ္ဆာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဖြေနိုင်ပါပေသည်” ဟူသော ဂုဏ်ပြုသံကား ဘဝဂ်လျှံမျှ ပရိသတ်ကွင်း ညံသွားတော့သည်၊ ဤဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ်ကြောင့် “ပညာဧတဒဂ်” ရတော်မူသည်။</p> <p>အစဉ်အလာကောင်း၍လည်း။ ။ ဤဖြစ်ရပ်နှင့် စပ်လျှင်ပင် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ယခုမှမဟုတ်၊ ရှေးဘဝငါးရာ ရသေ့ဖြစ်စဉ် အခါများကလည်း ပညာကြီးကြောင်း အစဉ်အလာကောင်းကို ညွှန်ပြ၊ ဇာတ်တော် ၅ ခု ဟောပြတော်မူသည်။</p> <p>နတ္ထိကိဉ္စိ၊ အနက်မသိ။ ။ ဧကောသီတိုင်း အထက်တန်းပုဏ္ဏားသဌေး ဘုရားလောင်းသည် ကာမဂုဏ်အပြစ်မြင်၊ ရသေ့ပြုကာ ဟိမဝန္တာ၌ နေသည်၊ ဈာန်အဘိညာဉ် အားလုံးရကာ တပည့်ငါးရာ အခြံအရံရှိသည်၊ ကွယ်လွန်ခါနီးတွင် တပည့်များက ဆရာ၏ ရပြီးတရားထူးကို မေးရာ “နတ္ထိ ကိဉ္စိ” ဖြေပြီး မကြာမီ ကွယ်လွန်၍ အာဘဿရာဗြဟ္မာဖြစ်သွားသည်၊ (တတိယအာရုပ္ပဈာန် ရသော်လည်း အဘဗ္ဗဋ္ဌာန အရူပဘုံသို့ ဘုရားလောင်းများ သွားလေ့မရှိ၊ ရူပဘုံသို့သာ သွားသည်။) နတ္ထိ ကိဉ္စိ ပါဌ်ကို “တရားထူး ဘာမျှ မရှိ” ဟု တပည့်များ ယူဆကာ ဆရာ၏ ရုပ်ကလာပ်ကို အမြတ်တနိုး မပြုကြ၊ သင့်ရုံမျှ သင်္ဂြိုဟ်ပူဇော်ကြသည်။</p> <p>ဆရာဗြဟ္မာ-ကိုယ်တိုင်လာရှင်း။ ။ အကြီးဆုံး တပည့်ကြီးဖြစ်သော အရှင်သာရိပုတ္တရာအလောင်း ရသေ့ ပြန်ရောက်လာ၍ အကြောင်းစုံသိရှိရာ “နတ္ထိ ကိဉ္စိ ဟူသည် တတိယအာရုပ္ပဈာန်ရပုဂ္ဂိုလ်” ဤသို့ ဆရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-45 <hr> ဖြေသည်ဟု ပြောပြသည်။ တပည့်ကြီး၏ စကားကို ရသေ့များ မယုံကြည်ကြ၊ ထိုအကြောင်းကို ဘုရားလောင်း ဗြဟ္မာကြီးသိ၍ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ ကိုယ်တိုင်လာပြီး ကောင်းကင်မှာ ရပ်လျက် တပည့်ကြီးစကားမှန်ကြောင်းနှင့် တပည့်ကြီး၏ ပညာဂုဏ်ကို မိန့်ကြားပြန်သွားသည်။</p> <p>နတ္ထိ ကိဉ္စိ အယူအဆ။ ။ တပည့်အများက “ကိဉ္စိ-ဘာတရားထူးမျှ၊ နတ္ထိ=မရှိ” ဟု အမှားအနက်ပေး၍ တပည့်ကြီးက “ကိဉ္စိ= ပထမာရုပ္ပ ဝိညာဉ်၏ နည်းငယ်စိုးစဉ်းမျှအကြွင်းသည်၊ နတ္ထိ=မရှိ” ဟု အမှန်ပေးသည်၊ အရူပဈာန် တတိယဆင့် ပိုင်ရှင်၌ ပထမအဆင့် လွန်ပြီး၍ ဘာမျှမရှိတော့၊ ဗိုလ်မှူးကြီးအဆင့် ပုဂ္ဂိုလ်၌ ဗိုလ်ကြီးအဆင့် လွန်မြောက်ပြီး ဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>နောက်ထပ် ဇာတ်တော် ၄-ခု၌လည်း ရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ပညာကြီးပုံကိုပင် မိန့်တော်မူသည်။ ဤသို့သော အစဉ်အလာကောင်းကြောင့်လည်း ပညာဧတဒဂ်ရပါသည်။</p> <p>အလေ့အကျင့်နှင့် ဂုဏ်ထူး။ ။ ပရိသတ် ၄-ပါး၌ တရားဟောတိုင်း သစ္စာ ၄-ပါး အမြဲပါသော၊ အလေ့အကျင့်ရှိ၍ ဘုရားရှင်မှလွဲလျှင် မည်သည့်သာဝကနှင့်မျှ မယှဉ်နိုင်သော ပညာဂုဏ်ထူးရှင်လည်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်၌လည်း အကြောင်း ၄-ပါး</h3> <p>အကြောင်းဖြစ်ရပ်အားဖြင့် နန္ဒောပနန္ဒ နဂါးမင်းကိုသော်မှ ဆုံးမနိုင်၍ ရှေးဘဝငါးရာ ရသေ့ဖြစ်စဉ် အခါများကပင် အစဉ်အလာအားဖြင့် တန်ခိုးကြီးခဲ့သည်၊ ငရဲပြည် ကြွ၍ ငရဲသားများကို သက်သာရာရအောင် ပဒုမ္မာကြာဖက်ပေါ်ထိုင် တရားဟော၊ နတ်ပြည်ကြွ၍ ကံအကျိုးပေးပုံ နားလည်စေကာ သစ္စာ ၄-ပါး ဟောခြင်းများကား အရှင်မြတ်၏ အလေ့အကျင့်တည်း၊ ဂုဏ်ထူး ဝိသေသမှာ ဘုရားမှတပါး မည်သူမျှ ယှဉ်မရသော တန်ခိုးအာနုဘော်ပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>အရှင်မဟာကဿပလည်း အကြောင်း ၄-ပါး</h3> <p>ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ၃-ဂါဝုတ်ခရီးကြွ၊ ကြိုဆို၍ ဩဝါဒ ၃-ရပ်ဖြင့် ရဟန်းဖြစ်စေလျက် သင်္ကန်းချင်း လဲတော်မူသည်၊ ထိုစဉ်က ရေအဆုံးထား မြေလှုပ်ရကား အလွန်ထင်ရှားကျော်စောသော အကြောင်းဖြစ်ရပ်တည်း၊ ရှေးဘဝငါးရာ ရသေ့ဖြစ်စဉ်များကပင် အစဉ်အလာအားဖြင့် စုတင်ဆောင်ခဲ့သည်၊ တရားဟောသမျှ ကထာဝတ္ထု ၁၀ ပါး အမြဲပါခြင်းကား အရှင်မြတ်၏အလေ့အကျင့်တည်း၊ ဂုဏ်ထူးဝိသေသမှာ ဘုရားရှင်မှတပါး ဓုတင်ဂုဏ်အရှိဆုံးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-46 </p><hr> <h3>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အုပ်ချုပ်မှုလုံ့လတော်</h3> <p>စကြာမင်းသည် စကြာရတနာ အာနုဘော်ဖြင့် လောကဓာတ်တခုလုံး၏ မင်းဖြစ်ငြားလည်း ကြောင့်ကြမဲ့ မနေပဲ ရုံးတော်တက်၊ မြှောက်သင့်သူမြှောက်၊ ခြောက်သင့်သူခြောက်၊ အရာအထူး ထားသင့်သူထားသလို မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ ရတော်မူခဲ့သော သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော် အာနုဘော်ဖြင့် အတုမဲ့ တရားမင်း ဖြစ်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည်လည်း ဖလသမာပတ်ချမ်းသာအေးအေးသာသာ ခံစားကာမနေပဲ ပရိသတ် ၄-ပါး တရားဟောလျက် ဆိုးသွမ်းသူများကို အပါယ်ဘေးဖြင့် ကြောက်အောင်နှိမ်၊ သူတော်ကောင်းများကို ဘုံများဖြင့်မြှောက်၊ အရာအထူးချီးကျူးသင့်သော အရှင်ကောဏ္ဍည စသော သာဝကများကို ဟုတ်မှန်တိုင်းသော ဂုဏ်ကျေးဇူးဖြင့် ချီးကျူးမြှောက်စားတော်မူသည်။</p> <h3>(၁) အညာသိကောဏ္ဍညမထေရ် (ရတ္တညူတဒဂ်)</h3> <p>သံဃာတသိန်းဆွမ်းကပ်။ ။ အရှင်မြတ်တိုင်း၌ ဆုပန်ရာ ဘုရား၊ ရဟန်းပြုချိန်၊ တရားထူးရချိန်၊ ရာထူးရချိန်များကို သိအပ်သည်ဖြစ်ရာ အရှင်မြတ်ကား လွန်ခဲ့သော ကမ္ဘာတသိန်း ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသား ဖြစ်စဉ် ဘုရားရှင်က ရဟန်းတပါးအား ရတ္တညူတဒဂ်ထားသည်ကိုမြင်၍ အားကျကာ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာတသိန်းအား ၇-ရက်ဆွမ်းကပ်ပြီး ယင်းဆုကို တောင်းသည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားမည်ပုံ။ ။ ဘုရားဖြစ်၍ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်မှ ကြွချီသော ဘုရားခြေတော်ကို ပဒုမ္မာကြာကြီး မြေမှပေါ်ထွက်၍ခံသည်၊ တတိယခြေတော် လှမ်းစဉ် ပထမထွက်သောကြာ ကွယ်၍ ကြာသစ်ထွက်ခံသည်၊ ကြွချီရာတိုင်း၌ ကြာခံ၍ ပဒုမုတ္တရမည်သည်၊ ယင်းဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံ၍ ဓာတ်တော်စေတီတည်သောနေ့၌ ယင်းသဌေးသားသည် စေတီတော်အတွင်း ရတနာတိုက်ဆောက်ကာ အနှစ်တသိန်း ကာလပတ်လုံး ဒါနစသည်ပြု၊ ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ လူ နတ် ဘဝတို့၌ (၉၉၉၀၉) ကမ္ဘာပတ်လုံး ကျင်လည်ပြီး ၉၁-ကမ္ဘာထက် ဗန္ဓုမတီပြည် သူကြွယ်သား “မဟာကာလ” ဖြစ်လာသည်၊ စူဠကာလဟု ညီငယ်တယောက်လည်း ရှိ၏။</p> <p>ဗန္ဓုပမင်းကြီး စေတနာလွန်ပုံ။ ။ ဗန္ဓုမတီပြည်၌ ဝိပဿီဘုရားပွင့်၍ ခမည်းတော် ဗန္ဓုပမင်းကြီးသည် သားကြီးဘုရားရှင်နှင့် သားငယ် အဂ္ဂသာဝက ခဏ္ဍမထေရ်အမှူးရှိသော တသိန်းခြောက်သောင်းရှစ်ထောင်သော သံဃာတော်များအား ဆွမ်းလုပ်ကျွေးသည်၊ ကျောင်းတော်နှင့် နန်းတော်အကြား<br> <br>စာမျက်နှာ-47 <hr> ကြွချီရာတို့၌ တံတိုင်းကန့်လန့်ကာများ ကာထားသဖြင့် ပြည်သူအများမှာ ဆွမ်းလှူဖို့ အသာထား ဖူးမြင်ခွင့်ကိုမျှ မရကြပေ။</p> <p>၇-နှစ် ၇-လ ကြာလတ်သော် ပြည်သူအများ စိတ်ဆိုးကြကာ “မင်းကြီးသည် ရတနာ ၃-ပါးကို အပိုင်စီး၍ ပြုစုပူဇော်သည်၊ ဘုရားပွင့်ခြင်းသည် မင်းအတွက်သာ မဟုတ်၊ တလောကလုံးအတွက်ဖြစ်သည်၊ ငရဲမီးဟူသည် မင်းအားသာပူသည်မဟုတ်” စသည်ဖြင့် ကြံစည်တိုင်ပင်ကြပြီး သေနာပတိကို စည်းရုံး၍ မင်းထံ အခွင့်အရေးဆိုကြသည်။</p> <p>ပြည်ညှင်း မင်းမခံနိုင်။ ။ မင်းကြီးက နောက်ထပ် ၇-နှစ် ၇-လပြုစုဖို့ ခွင့်တောင်းသော်လည်း ပြည်သူများက ၇-ရက်သာ ခွင့်ပေးသည်၊ ၆-ရက်ပူဇော်ပြီး ၇-ရက်မြောက်အလှူကို ပြည်သူများအား မင်းကြီးက ခေါ်ပြ၍ “သင်တို့ ဤမျှ လုပ်စွမ်းနိုင်ပါ့မလား” ဟု မိန့်ကြားရာ “ပြည်သူကိုမှီ၍ မင်းဘဏ္ဍာဖြစ်ရသည်၊ စွမ်းနိုင်ပါ၏” ဟု လျှောက်ထားကြသည်၊ သေနာပတိ တရက်လုပ်ကျွေးပြီး ပြည်သူများအလှည့်ရောက်သောအခါ မဟာကာလသူကြွယ်က ၁၆-ပယ် လယ်တို့၌ သလေးဖုံးကိုခွဲ၍ သလေးနို့ရည် အရသာဆက်ကပ်ရန် ညီငယ် စူဠကာလအား တိုင်ပင်ရာ ညီငယ်သဘောမတူသဖြင့် ရှစ်ပယ်စီခွဲ၍ မဟာကာလသူကြွယ်က လှူဒါန်းသည်။</p> <p>မဟာကာလစေတနာ။ ။ သလေးဖုံး ခွဲယူရာ ယူရာတိုင်း ပြန်ပြည့်သည်၊ ဤသို့လျှင် လှူရာပြန်ပြည့် ကောက်ဦး ၉-ကြိမ် လှူဒါန်းသော်လည်း စပါးထွက်ကောင်းသည်သာ၊ အသက်ထက်ဆုံး ဗုဒ္ဓနှင့် သံဃာအား ပြုစုပြီး ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ ၉၁-ကမ္ဘာ လူနတ်ချမ်းသာ ခံစားပြီး ငါတို့ဘုရား လက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည်နယ် ဒေါဏဝတ္ထုပုဏ္ဏားရွာ ပုဏ္ဏားသဌေးအမျိုး၌ ဖြစ်၍ ကောဏ္ဍညလုလင်တွင်ကာ ဗေဒင်လက္ခဏာပါရဂူ ဖြစ်လာသည်၊ (ကောက်ဦး ၉-မျိုး သည် ၁-သလေးဖုံးဦး၊ ၂-မုန့်ဆန်းဦး၊ ၃-ရိပ်ဦး၊ ၄-ကောက်လှိုင်းဦး၊ ၅-အစည်းဦး၊ ၆-တလင်းဦး၊ ၇-ကောက်ပုံဦး၊ ၈-ခြင်ဦး၊ ၉-ကျီဦးတို့တည်း။)</p> <p>လက္ခဏာဖတ်။ ။ ဂေါတမဘုရားလောင်း ကပိလဝတ်ပြည်၌ ဖွားမြင်ရာ အမည်မှည့်သောနေ့၌ ပုဏ္ဏား (၁၀၈) ဦး ပင့်ဖိတ်၍ အဝတ်အစားများလှူဒါန်းပြီး ပုဏ္ဏား ၈-ယောက်ထံ ဘုရားလောင်းကို လက္ခဏာဖတ်ရန် ဆောင်ကြသည်၊ အထက်ပုဏ္ဏား ၇-ဦးက လက် ၂-ချောင်းထောင်၍ “လူ့ဘောင်နေလျှင် စကြာမင်း၊ ရဟန်းပြုလျှင် ဘုရား၊ ဤ ၂ ပါး တပါးပါးဖြစ်ရမည်” ဟုဟောပြသည်။ အငယ်ဆုံး ကောဏ္ဍညပုဏ္ဏားကမူ “ဘုရားစင်စစ် ဧကန်ဖြစ်မည်” ဟု တင်လျက် လက်ညှိုးတချောင်းသာ ထောင်ပြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-48 <hr> ဗေဒင်ယုံငြား၊ ဗေဒင်ဆရာများ။ ။ ပုဏ္ဏား ၈-ဦး အိမ်ပြန်သွားကြပြီး “သားတို့၊ ငါတို့ကြီးကြပြီ၊ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသား ဘုရားဖြစ်ချိန်ထိ အဖေတို့ မိချင်မှမီမည်၊ မင်းသားဘုရားဖြစ်လျှင် သူ့သာသနာမှာ သင်တို့ သွား ရဟန်းပြုကြ” ဟု မှာထားကြသည်။</p> <p>အစာမစား တရားအားထုတ်။ ။ အလောင်းတော်သည် အရွယ်ရောက်၍ ဉာဏ်ရင့်ကျက်လတ်သော် ကာမတို့၌ အပြစ်၊ ခွာဆောင်မှု၌ အကျိုးကိုမြင်ရကား သားတော်ရာဟုလာ ဖွားသောနေ့၌ ဖွားဖက်တော် ဆန္နအမတ်ကို အဖော်ခေါ်ကာ ကဏ္ဍကမြင်းစီးပြီး နတ်များဖွင့်ထားသော တံခါးဖြင့် တောထွက်တော်မူသည်။</p> <p>တညချင်းဖြင့် ၃-ယူဇနာကိုလွန်ကာ အနောမာမြစ်ကမ်း၌ ဃဋိကာရဗြဟ္မာမင်းလှူသော အရဟဒ္ဓဇသင်္ကန်းဖြင့် ရဟန်းပြုသည်၊ ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဆွမ်းခံ၊ ပဏ္ဍဝတောင်ရိပ် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး ဥရုဝေဠတောကြွ၊ အစာမစားပဲ တရားအားထုတ်တော်မူသည်။</p> <p>ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦးဟူသည်။ ။ အလောင်းတော် ရဟန်းပြုချိန် လက္ခဏာပညာရှင် ပုဏ္ဏား ၇-ဦး ကွယ်လွန်၍ အငယ်ဆုံး ကောဏ္ဍညသာ ကျန်တော့သည်၊ လွန်သူတို့၏ သားများထံ ကောဏ္ဍညပုဏ္ဏား သွား၍ “မင်းသား ရဟန်းပြုပြီ၊ ဧကန်ဘုရားဖြစ်မှာပဲ၊ သင်တို့ဖခင်များရှိလျှင် ယခု ရဟန်းပြုကြပေမည်၊ သင်တို့လဲ ဆန္ဒရှိလျှင် လာကြ၊ ရဟန်းပြု လိုက်သွားကြမည်” ဟု တိုက်တွန်းသည်၊ ၃-ဦး သဘောမတူ၊ ၄-ဦးသာ သဘောတူရဟန်းပြု၍ ရှင်ကောဏ္ဍညနှင့်အတူ ပဉ္စဝဂ္ဂီ (၅-ဦး အစု) ဖြစ်ကာ အလောင်းတော်နောက်လိုက် အနီးကပ်ပြုစုကြသည်၊ ၆-နှစ် ကျင့်သော်လည်း တရားထူးမရသဖြင့် အာဟာရကို အလောင်းတော် မှီဝဲပြန်သောအခါ ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့ စိတ်ပျက်ပြီး ဣသိပတန ပြန်သွားကြသည်။</p> <p>ဘုရားမဖြစ်သမျှ ငါမထ။ ။ အာဟာရဘုဉ်းပေး၍ အသွေးအသား ပြည့်စုံလာပြီဖြစ်သော အလောင်းတော်သည် ကဆုန်လပြည့်နေ့ သုဇာတာဆွမ်းကို ဘုဉ်းပေးပြီး ရွှေခွက်မျှော၊ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်ကြွ၊ အရှေ့လှည့်၍ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူပြီးလျှင် “ဘုရားမဖြစ်သမျှ ငါမထ” ဟု ဝီရိယထားကာ အားထုတ်တော်မူရာ နေမဝင်မီ မာရ်စစ်သည်ကို နှိမ်နင်း၍ ည ၃-အစဉ်အတိုင်း ပုဗ္ဗေနိဝါသ၊ ဒိဗ္ဗစက္ခု၊ အာသဝက္ခယဉာဏ်နှင့်တကွသော သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ရကာ ဘုရားစင်စစ် ဖြစ်တော်မူပြီး ယင်းဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ပင် ၇-ရက် ဖလသမာပတ် ဝင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-49 <hr> ကျေးဇူးရှေ့တင် ဘုရားရှင်။ ။ သတ္တာဟ ၇-ရက်စီ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ စံတော်မူပြီး ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်ရင်း ပြန်ကြွလာကာ ဓမ္မ၏ နက်နဲပုံကို ဆင်ခြင်တော်မူသည်၊ တရားမဟောပဲ အေးကြောင့်ကြမဲ့နေရန် စိတ်ညွတ်တော်မူစဉ် သဟံပတိဗြဟ္မာမင်းသိ၍ တရားဟောရန် တောင်းပန်လာသဖြင့် ပဋိညာဉ် ပေးတော်မူလိုက်သည်၊ အာဠာရနှင့် ဥဒကတို့ ကွယ်လွန်ပြီးသည်ကို သိတော်မူ၍ တရားအားထုတ်စဉ်က ကျေးဇူးများသော ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့အား တရားဟောရန် ဣသိပတနတော ကြွတော်မူသည်။</p> <p>ဓမ္မစကြာတန်ခိုး အကျိုးများကြ။ ။ “တရားအလုပ် နောက်ဆုတ်၍ အစားအသောက် ပြန်ကောက်သည်” ဤသို့ အလောင်းတော်အပေါ် အထင်မှားကာ “သူလာလျှင် ပျူငှာသမှု ဝတ်မပြုကြစတမ်း” ဟု ဆုံးဖြတ်ထားသော ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့သည် ဘုရားရှင်ကြွလာသည်ကို မြင်လျှင်ပင် မူလဆုံးဖြတ်ချက် ပျက်ကာ သပိတ် သင်္ကန်းယူ၊ နေရာခင်း၊ ခြေဆေးရေတည်ထား၊ ခြေတော်ဆေးပေး၊ ယပ်ခတ်၊ ပျပ်ဝတ်ရိုသေ ထိုင်နေကြစဉ် ဘုရားရှင်သည် ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ယင်းတရားပွဲ၌ လူပုဂ္ဂိုလ် ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦး၊ နတ်ဗြဟ္မာများစွာ တရားနာကြရာ တရားအဆုံး၌ အရှင်ကောဏ္ဍည တပါးသာ ဗြဟ္မာ (၁၈) ကုဋေနှင့်အတူ သောတာပန် တည်သည်။ အဦးအဖျား တရားရဖို့ ကုသိုလ်ပြု ဆုပန်ခဲ့ခြင်း၊ ကောက်ဦး ၉-ကြိမ် လှူဒါန်းခဲ့ခြင်း အကျိုးကား ကြီးမားလှတော့သည်။</p> <p>သာသနာပြန့်ပွား လွန်စည်ကား။ ။ ဝါဆိုလပြည့် အရှင်ကောဏ္ဍည သောတာပန် တည်ပြီးနောက် လပြည့်ကျော် ၁-ရက် အရှင်ဘဒ္ဒိယ၊ ၂-ရက် အရှင်ဝပ္ပ၊ ၃-ရက် မဟာနာမ်၊ ၄-ရက် အဿဇိ ထေရ်တို့ သောတာပန် တည်ကြသည်၊ လဆုတ် ၅-ရက် အနတ္တလက္ခဏသုတ္တန်အပြီး ၅-ဦးလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြရာ တလောကလုံး၌ ရဟန္တာ ၆-ပါး ရှိပေပြီ။</p> <p>ထို့နောင် ယသသူငယ်နှင့် အပေါင်းအသင်း ၅၅-ဦး၊ ကပ္ပါသိကတောအုပ်၌ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီညီနောင် ၃-ကျိပ်၊ ဂယာသီသကျောက်ဖျာ၌ ရသေ့ညီနောင် ရှင် ၁၀၀၀ အရိယာဖြစ်ကြ၊ ဗိမ္ဗိသာရမင်းစသော အမျိုးသား တသိန်းတသောင်း သောတာပန် ဖြစ်၍ တသောင်း သရဏဂုံတည်ကြသဖြင့် ဇမ္ဗူဒိပ်သာသနာ ပြန့်ပွား စည်ကားလာသည်၊ နောင် ဇေတဝန်ကျောင်းတော် စုံညီသော သံဃာ့မျက်မှောက်၌ ဘုရားရှင်က အရှင်ကောဏ္ဍညအား ရတ္တညူဧတဒဂ်ပေးတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-50 <hr> ဆင်များသခင် ကောဏ္ဍညအရှင်။ ။ အရှင်ကောဏ္ဍညသည် မိမိအတွက် အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါး အရိုအသေပြုမှု (အနေကြပ်မှု) ကိုမြင်၍ ဘုရားထံမှ ခွာလိုရကား သာသနာ၌ တူ ပုဏ္ဏလုလင် အဂ္ဂဓမ္မကထိက ဖြစ်မည်ကိုလည်း မြင်သဖြင့် ဒေါဏဝတ္ထု ပုဏ္ဏားရွာ၊ တူ ပုဏ္ဏကို ရှင်ပြု၊ ဘုရားထံတော် ထားခဲ့ပြီး ရွာနီးကျောင်း မမျှတ၍ ဆဒ္ဒန်အိုင် သွားခွင့်ပြုရန် လျှောက်ထား သွားတော့သည်၊ ဆဒ္ဒန်ဆင်များ အပြုစုခံ ၁၂-နှစ် နေပြီး ပရိနိဗ္ဗာန် စံသွားသည်။<br> ၂။ ပညာကြီးမြတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် သာရိပုတ္တရာသည် အမြတ်ဆုံး။<br> ၃။ တန်ခိုးနှင့် ပြည့်စုံသူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာမောဂ္ဂလာန်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>ဆင်ခြင်ဉာဏ်ကောင်း အလောင်းတော်။ ။ တသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်းအထက်၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာ အလောင်း ပုဏ္ဏားသဌေးမျိုး၌ဖြစ်၍ သရဒလုလင်မည်ကာ မောဂ္ဂလာန်အလောင်းကား သူကြွယ်မျိုး သီရိဝဍ္ဎနလုလင် မည်သည်၊ ကစားဖက်ဖြစ်ကြ၏၊ သရဒလုလင်သည် မိဘများ ကွယ်လွန်ပြီးနောက် ဆိတ်ငြိမ်ရာကပ်လျက် “ငါသည် ဤဘဝကိုသာ သိသည်၊ နောက်ဘဝခန္ဓာကို မသိ၊ ဖြစ်လာသူအားလုံး သေမြဲသည်၊ ငါသည် ရသေ့ ရဟန်းပြု၍ လွတ်မြောက်ရာ တရားကို ရှာမှီးသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး သူငယ်ချင်း သီရိဝဍ္ဎနထံ သွားရောက် ဆွဲဆောင်သည်၊ မပါခဲ့ပေ။</p> <p>“နောက်ဘဝသွားသူများ သူငယ်ချင်း ဆွေမျိုးမိတ်ဆွေများကို ခေါ်မသွားနိုင်၊ ကိုယ်ပြုသမျှ ကိုယ့်အတွက်သာ” ဟု ကြံလျက် စည်းစိမ်ဥစ္စာများ လှူဒါန်းပြီး တောထွက်ရသေ့ပြုတော့သည်၊ နောက်လိုက်ရသေ့လည်း ၇-သောင်း ၄-ထောင် ပါလာ၏။ အားလုံး အဘိညာဉ်သမာပတ် ပြည့်စုံကြသည်။</p> <p>ချီးမြှောက်ကြွသွား မြတ်ဘုရား။ ။ အသက်တသိန်းတမ်း ထိုအချိန်တွင် စန္ဒာဝတီမြို့၌ ပွင့်တော်မူသော အနောမဒဿီ ဘုရားရှင်သည် ရွှေဉာဏ်တော် ထင်သည့် အားလျော်စွာ သရဒရသေ့ထံ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် တပါးတည်း ကြွတော်မူသည်၊ တပည့်ရသေ့များ သစ်သီးရှာသွားချိန် သရဒရသေ့ တပါးတည်း ရှိစဉ် “ငါ့အား ဘုရားအဖြစ် သိစေသတည်း” ဟု ဓိဋ္ဌာန်လျက် ကောင်းကင်မှ မြေသို့ သက်တော်မူသည်။</p> <p>လက္ခဏာပညာရှင် သရဒရသေ့သည် “ဘုရားရှင်” ဟု စင်စစ်သိ၍ ကြိုဆိုကာ နေရာခင်း သီတင်းသုံးစေပြီး ရှိခိုးသည်၊ ထိုအချိန် ရောက်လာသော တပည့်များက “လောက၌ ဆရာ သရဒထက် ကြီးမြတ်သူမရှိဟု သိခဲ့ရာ ဘယ်လိုပါလဲ” ဟု ဆရာ</p> <p>စာမျက်နှာ-51 <hr> ရသေ့အား လျှောက်ထားရာ မုန်ညင်းစေ့နှင့် မြင်းမိုရ်တောင် အတူဆောင်လိုကြကုန်၏၊ “ဘုရားရှင်နှင့် ငါ့အား အတူမထားကြနှင့် တပည့်တို့” ဟု မိန့်ကြားလိုက်မှ ရသေ့အားလုံး ဘုရားရှင်အား ဦးတိုက်ကြ၊ သစ်သီးဆွမ်းများ ကပ်လှူကြသည်။</p> <p>တန်ခိုးရှင်အရာ။ ။ ဘုရားရှင် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ ရသေ့များထိုင်နေကြချိန် “အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါးနှင့် သံဃာများ လာကြစေ” ဟု ဘုရားရှင် ကြံတော်မူရာ အရှင် ၂-ပါးနှင့် သံဃာတသိန်း ရောက်လာရှိခိုး ထိုင်နေကြသည်၊ သရဒရသေ့က “တပည့်တို့၊ ဘုရားရှင် နေရာတော်နိမ့်သည်၊ သံဃာတသိန်းအတွက်လည်း နေရာမရှိ၊ တောင်ခြေမှ ပန်းများယူခဲ့ကြ” ဟု မိန့်ရာ ပြောချိန်သာ ကြာသည်ထင်ရသည်၊ တန်ခိုးရှင်များအရာမှာ မကြံစည်ကောင်းသည်သာ ဖြစ်ရကား တခဏချင်းဖြင့်သာ ဘုရားရှင်ပန်းမွေ့ရာ တယူဇနာ၊ အဂ္ဂသာဝက ၂ ပါး ၃-ဂါဝုတ်၊ ကြွင်းသံဃာ ၂-ဂါဝုတ်၊ သံဃာငယ် တဥသဘမျှ ပန်းမွေ့ရာ ခင်းပြီး၍ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ သီတင်းသုံး နိုင်ကြသည်။</p> <p>သရဒရသေ့သည် ဘုရားရှင်အား ပန်းထီးမိုး၍ တည်၏၊ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ အားလုံး ၇-ရက် နိရောဓသမာပတ်ဝင်စား ချီးမြှောက်သည်၊ အချိန်ရောက်လျှင် တပည့်ရသေ့များ သစ်သီးရှာသွား၊ စားသောက်ကြသော်လည်း သရဒရသေ့ကား ပန်းထီးမိုးလျက်သာ ၇-ရက်ပတ်လုံး ပီတိသုခဖြင့် လွန်စေ၏။</p> <p>အတူမပြင် ဘုရားရှင်။ ။ ဘုရားရှင်သည် နိရောဓသမာပတ်မှ ထပြီး လက်ယာနံပါးရှိ အဂ္ဂသာဝက နိသဘထေရ်ကို ပန်းမွေ့ရာ အနုမောဒနာ ပြုခိုင်းသည်၊ ထို့နောက် ဒုတိယအဂ္ဂသာဝက အနောမထေရ်ကို တရားဟော တိုက်တွန်းပြန်၏၊ အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါး၏တရား၌ ကျွတ်တမ်းဝင်သူမရှိသော်လည်း တတိယအကြိမ် ဘုရားရှင်၏ တရားအဆုံး၌ သရဒရသေ့ ချန်၍ ကြွင်းရသေ့ ၇-သောင်း ၄-ထောင်လုံး အရဟတ္တဖိုလ်တည်ကြ၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အဂ္ဂသာဝက နိသဘထေရ်ကို အားကျနေ၍ သရဒရသေ့ တရားမရပါ၊ ထို့နောက် မေးလျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင်ဟောပြသော နိသဘထေရ်၏ဂုဏ်ကျေးဇူးများကို ကြားနာပြီး ပန်းထီးဆောင်း ကုသိုလ်အပေါင်းဖြင့် ယင်းအဂ္ဂသာဝက ဆုကိုပင် တောင်းယူ ပန်ဆင်လိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-52 <hr> ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ ပြန်ကြသောအခါ သူငယ်ချင်း သီရိဝဍ္ဎန ကြွယ်ဝသူကြွယ်ထံကြွ၊ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်အား ၇-ရက်ပြုစုပြီး အဂ္ဂသာဝကဆုတောင်း၍ ဗျာဒိတ်ကြားခဲ့ကြောင်း၊ တပည့်ရသေ့များ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၊ ရဟန်းဖြစ်သွားကြကြောင်းစသည်ပြောကြားပြီး သီရိဝဍ္ဎနကို ကုသိုလ်ပြု၍ ဒုတိယအဂ္ဂသာဝကဆုပန်ရန် တိုက်တွန်းသည်၊ သီရိဝဍ္ဎနသည်လည်း သရဒရသေ့၏ အစီအမံဖြင့် ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်အား အလှူကြီးပေး၍ ဒုတိယအဂ္ဂသာဝကဆုပန်ပြီး အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြုကာ ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်၍ သရဒရသေ့ကား ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်သည်။</p> <p>ငါတို့ဂေါတမဘုရားမပွင့်မီ ကြိုတင်၍ သရဒရသေ့သည် ရာဇဂြိုဟ်မြို့နယ် ဥပတိဿရွာ သာရီပုဏ္ဏေးမ၏သားဖြစ်၍ သီရိဝဍ္ဎနသည်လည်း ကောလိတရွာ မောဂ္ဂလိပုဏ္ဏေးမသားဖြစ်လာသည်၊ ထိုအမျိုး ၂-ဘက်တို့သည် ဆွေမျိုး ၇-ဆက်မပျက်သော သူငယ်ချင်းများဖြစ်ကြ၏၊ သာရီပုဏ္ဏေးမသား သာရိပုတ္တရာကို ဥပတိဿရွာ မျက်နှာဖုံးသားဖြစ်၍ ဥပတိဿ၊ မောဂ္ဂလိပုဏ္ဏေးမသား မောဂ္ဂလာန်ကိုလည်း ကောလိတရွာ မျက်နှာဖုံးသားဖြစ်၍ ကောလိတမှည့်ခေါ် ကြသည်၊ အပျော်အပါး မြစ်ဆိပ်စသည်သွားဖို့ ဥပတိဿအတွက် ရွှေထမ်းစင် ၅၀၀၊ ကောလိတအတွက် အာဇာနည်မြင်းက ရထား ၅၀၀ စီစဉ်ထားရှိ၏၊ အခြံအရံ လုလင်လည်း ၅၀၀ စီ ရှိကြသည်။</p> <p>ပွဲကြည့်ရင်းပင် တရားထင်။ ။ နှစ်စဉ်ကျင်းပသော ရာဇဂြိုဟ်မြို့တောင်ထိပ်ပွဲသဘင်ကို ၂-ဦးအတူယှဉ်ထိုင်ကာ ရယ်မောစရာတွေ့လျှင် ရယ်မောကြ၊ ထိတ်လန့်စရာတွေ့လျှင် ထိတ်လန့်ကြ၊ ဆုပေးစရာရှိလျှင်ဆုပေးကြသည်၊ ဉာဏ်ရင့်လာသော နေ့၌ကား ယခင်ကလို မဟုတ်ကြတော့ပဲ “ဤပွဲ၌ တကယ်ကြည့်စရာဘာမှ မရှိ၊ နှစ်တရာ မရောက်ခင် အားလုံးအမည်တွေပျောက်ကုန်မှာပဲ၊ လွတ်မြောက်ရာတရား ရှာဖို့ သင့်တော့သည်” ဟု ဤသို့ ၂-ဦးလုံး ပွဲကြည့်ရင်း အာရုံယူနေကြသည်။</p> <p>မျက်နှာအမူအရာ မသာမယာဖြစ်ပုံကို အချင်းချင်းကြည့်၍ မေးမြန်းသိရှိကာ ၂-ဦး သဘောတူ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အခြံအရံများသော သဉ္စယပရိဗိုဇ်ထံ လုလင် ၅၀၀ နှင့်အတူ ရဟန်းပြုကြ၊ မကြာမီ ဆရာသဉ္စယ၏ အယူဝါဒအားလုံး တတ်မြောက်ကြပြီး “ငါတတ်သမျှ သင်တို့တတ်ပြီ” ဤသို့ပင် ဆရာသဉ္စယက သိဒ္ဓိတင်လိုက်သည်။</p> <p>ဆရာရှာမရ။ ။ လွတ်မြောက်မှု မရပုံကိုသိသော ဥပတိဿ၊ ကောလိတတို့သည် ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည် အနှံ့ ခြေဆန့်၍သွားရာ ယင်းတို့ မေးသမျှကိုသာ ဖြေနေရသဖြင့် မိမိနေရာပြန်လာကြပြီး “မသေတရား ရှေးဦးရသူ ပြောစတမ်း” ဟု ကတိကဝတ်ထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-53 <hr> ထိုအချိန် ဘုရားရှင်ပွင့်ပြီး၍ ရဟန္တာ ၆၁-ပါးရှိပြီဖြစ်ရကား ရတနာ ၃-ပါးဂုဏ်ကျေးဇူးပြဖို့ ဒေသစာရီကြွကြရန် ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူပြီးချိန်ဖြစ်ရာ အရှင်အဿဇိသည်လည်း ရာဇဂြိုဟ်ပြန်ကြွ၍ မြို့တွင်းဆွမ်းခံကြွစဉ် ဥပတိဿပရိဗိုဇ်မြင်တော့သည်။</p> <p> “ဤရဟန်းမျိုး ငါမမြင်ဖူးပေ၊ လောက၌ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၊ အရဟတ္တမဂ်သို့ ရောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တည်းက တဦးဦး ဖြစ်စရာရှိသည်” စသည်ဖြင့် စဉ်းစားပြီး ဆွမ်းခံကြွစဉ် မမေးသေးပဲ အရှင်မြတ်နောက်လိုက်ကာ ဆွမ်းခံခြင်း၊ ဆွမ်းစားခြင်း၊ ဆရာ့ဝတ်များ ပြုခြင်းကိစ္စပြီးမှ “ငါ့ရှင်၏ဣန္ဒြေ အရေအဆင်း ကြည်လင်သန့်ရှင်းလှ၏၊ အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကိုရည်မှန်း၍ ရဟန်းပြုပါသနည်း၊ ဆရာမည်သူဖြစ်၍ မည်သူ့တရား နှစ်သက်လက်ခံ ပါသနည်း” ဟု မေးသောအခါ ဘုရားရှင်ကို ညွှန်ပြလိုက်သည်။</p> <p>ပါရမီစွမ်းအား။ ။ ဘုရားရှင်၏ဝါဒကို မေးမြန်းရာ သာသနာတော်၏ ဆန့်ကျင်ဖက် ပရိဗိုဇ်များအား သာသနာတော်၏ နက်နဲပုံ ပြလိုသဖြင့် “ငါရဟန်းငယ်သာဖြစ်သည်၊ သာသနာသို့ ရောက်လာသည်မှာ မကြာသေး၊ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် တရားမဟောနိုင်ပါ” ဟုမိန့်လိုက်သည်၊ ပရိဗိုဇ်က “ဥပတိဿ ဟူသည် တပည့်တော်ပါပဲ၊ အရှင်စွမ်းနိုင်သမျှ၊ နည်းနည်း များများ ဟောသာဟောပါ၊ နည်းရာထောင်ဖြင့်သိဖို့ တပည့်တော်တာဝန်ပါ” ဟုလျှောက်သောအခါ အရှင်အဿဇိက “ယေ ဓမ္မာ ဟေတုပ္ပဘဝါ” အစချီသော ဂါထာကို ဟောပြသည်၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ အလောင်း ဥပတိဿပရိဗိုဇ်သည် ဂါထာဝက်ကို ကြားနာပြီး နည်းကထောင်နှင့် ပြည့်စုံသော သောတာပတ္တိမဂ်၌ တည်၍ နောက်ပိုင်းဂါထာဝက်ကို သောတာပန်ဖြစ်ပြီးမှ ပြီးဆုံးသည်။</p> <p>ပါရမီရှိသူ တံခွန်ထူ။ ။ ဥပတိဿသည် “ငါကား သောတာပန်မျှသာတည်း၊ အထက်တရားထူးဖြစ်ဖို့ အကြောင်းရှိရမည်” ဟု မှတ်ပြီး ဘုရားရှိရာကိုသာ မေးပြီး ကတိကဝတ်အတိုင်း ကောလိတထံသွား၊ အကြောင်းစုံပြော၊ ဂါထာတော်ကို ဟောပြရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်အလောင်း ကောလိတလည်း သောတာပန် တည်သွားသည်၊ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော် ဘုရားရှင်ထံသွားရန် ကောလိတကစီစဉ်ရာ ဆရာကိုအမြဲ ပူဇော်လေးစားသော ဥပတိဿက “ငါတို့ရအပ်သော နိဗ္ဗာန်ကို ဆရာသဉ္စယအားလည်း ပြောကြပါစို့၊ တရားရပါလိမ့်မည်၊ မရသော်မှ ငါတို့ကိုယုံပြီးဘုရားထံ လိုက်ပါလိမ့်မည်၊ ဘုရားရှင် တရားနာယူရပါမူ မဂ်ဖိုလ်ရပါလိမ့်မည်” ပြန်ပြောပြီး ဆရာသဉ္စယထံ ၂ ဦးသား သွားခေါ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-54 <hr> တားမရမှန်းသိသော ဆရာသဉ္စယက “တပည့်တို့သာ သွားကြပါ၊ ဆရာတော့ အိုကြီးအိုမတပည့်မလုပ်နိုင်တော့ပါ” ဟုပြန်ပြောသည်၊ ဥပတိဿတို့သည် နည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ဆရာကို သာသနာရောက်အောင် မဆောင်နိုင်သဖြင့် ထားခဲ့ကာ ဩဇာကိုက်သော တပည့် ၂၅၀ ကိုသာ ခေါ်သွားကြသည်။</p> <p>ကြိုတင်ဗျာဒိတ်။ ။ ပရိသတ် ၄-ပါးအလယ် တရားဟောနေစဉ် ဥပတိဿတို့အဖွဲ့ လာသည်ကိုမြင်သောဘုရားရှင်က “ဥပတိဿ ကောလိတတို့ လာနေကြပြီ၊ ငါဘုရား၏ အဂ္ဂသာဝကအစုံ ဖြစ်ကုန်လိမ့်မည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်၊ ထို့နောင် ရောက်လာသော ပရိသတ်၏စရိုက်နှင့် စပ်၍ တရားချီးမြှင့်ရာ ဥပတိဿ ကောလိတတို့ ၂-ပါးမှတပါး ၂၅၀ သော ပရိဗိုဇ်များ အရဟတ္တဖိုလ်ဆိုက်သွားကြ၊ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းများ ဖြစ်သွားကြသည်၊ အဂ္ဂသာဝကလောင်း ၂-ပါးမှာ သပိတ်သင်္ကန်း ရသော်လည်း သာဝကပါရမီဉာဏ် ကြီးမြတ်သောကြောင့် အထက်မဂ် ၃-ပါးကိစ္စ မပြီးပါ။</p> <p>ကောလိတ (အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်) သည် ရဟန်းပြုပြီး ၇-ရက်မြောက်နေ့တွင် မဂဓတိုင်း ရွာငယ်တခု၌ ဘုရားရှင်ပေးသော ဓာတ်ကမ္မဋ္ဌာန်းကို ကြားနာစဉ် ပါရမီဉာဏ် ထိပ်တန်းရောက်၍ အထက်မဂ် ၃-ခုပါ ကိစ္စပြီးမြောက်သည်၊ ဥပတိဿ (အရှင်သာရိပုတ္တရာ) သည်ကား ၁၅-ရက်ကြာမှ မိမိ၏တူ ဒီဃနခပရိဗိုဇ်အား ရာဇဂြိုဟ် ဝက်ကူးလိုဏ်၌ ဝေဒနာပရိဂ္ဂဟသုတ္တန်ကို ဘုရားဟောစဉ် ပါရမီဉာဏ် ထိပ်တန်းရောက်၍ အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ပြီးဆုံးသည်။ ဒီဃနခပရိဗိုဇ်ကား သုတ္တန်အဆုံး သောတာပန်သာဖြစ်၏။ အရှင်မြတ် ၂-ပါးလုံး ရာဇဂြိုဟ်၌သာ ပါရမီဉာဏ်အထွတ်အထိပ်ရောက်၍ ဧတဒဂ်ဘွဲ့ကိုကား နောင်အခါ သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ဘုရားရှင်ပေးတော်မူသည်။</p> <p>၄။ ဓုတဂုဏ် (ကိလေသာကို ခါထုတ်ခြင်းဂုဏ်) ဓုတဝါဒဂုဏ် (ကိလေသာကို ခါထုတ်ပုံ ဟောပြောခြင်းဂုဏ်) ရှိသူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာကဿပသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးနှင့် ပုဒ် ၄-သွယ်</h3> <p>၁။ ဓုတ-နဓုတဝါဒ- မိမိကိလေသာ ခါထုတ်သူဖြစ်သော်လည်း သူတပါးကို ခါထုတ်ဖို့ မဆုံးမ၊ ဗာကုလမထေရ်များလို။</p> <p>၂။ နဓုတ-ဓုတဝါဒ- မိမိမခါထုတ်သော်လည်း သူတပါးကို ခါထုတ်အောင် ဆုံးမသည်၊ ဥပနန္ဒမထေရ်များလို။</p> <p>စာမျက်နှာ-55 <hr> ၃။ နေဝဓုတ-နဓုတဝါဒ- လာဠုဒါယီမထေရ်များလို။<br> ၄။ ဓုတောစေဝ-ဓုတဝါဒေါစ- အရှင်မဟာကဿပမထေရ်များလိုတည်း။<br> ၁။ ဓုတ- ကိလေသာခါထုတ်သူပုဂ္ဂိုလ် ခါထုတ်သောတရား၊<br> ၂။ ဓုတဝါဒ- ကိလေသာခါထုတ်အောင် ဆုံးမတတ်သူ၊</p> <p>၃။ ဓုတဓမ္မ- ဓူတင်စေတနာ၏ အခြံအရံဖြစ်သော အလိုနည်းမှု အပ္ပိစ္ဆတာ၊ ရောင့်ရဲမှု သန္တုဋ္ဌိတာ၊ ခြိုးခြံမှု သလ္လေခတာ၊ မရောနှောမှု ပဝိဝေကတာ၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး လေးစားဆင်ခြင်မှု ဣဒမတ္ထိတာ၊ ၅-ပါးတို့တည်း၊ ထိုတွင် အပ္ပိစ္ဆတာ၊ သန္တုဋ္ဌိတာကား အလောဘ၊ ပဝိဝေကတာကား အမောဟ၊ ဣဒမတ္ထိတာကား အမောဟတည်း။</p> <p>အလောဘဖြင့် လောဘနှင့် ကာမသုခလ္လိကာနုယောဂကို ခါထုတ်၍ အမောဟဖြင့် မောဟနှင့် အတ္တကိလမထာနုယောဂကို ခါထုတ်သောကြောင့် ယင်း ၅-ပါးကို ဓုတဓမ္မ ခေါ်သည်။</p> <h3>၄။ ဓုတင်္ဂ- ပံသုကူလိကင်္ဂ (လ) နေသဇ္ဇိကင်္ဂ-ဟူသော ၁၃-ပါးတည်း။</h3> <p>မဟာကဿပ အမည်ရပုံ။ ။ ဥရုဝေဠ၊ နဒီ၊ ဂယာ၊ ကုမာရကဿပ ၄ ပါးတို့ထက် ကြီး၍ မဟာကဿပမည်သည်၊ ကမ္ဘာတသိန်းထက် ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင် ဟံသာဝတီမြို့ ခေမမိဂဒါရုံ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ကုဋေ ၈၀ ကြွယ်ဝသော မဟာကဿပအလောင်း ဝေဒေဟသူကြွယ်သည် တတိယသာဝက မဟာနိသဘထေရ်ကို ဘုရားရှင်က ဓုတဝါဒဧတဒဂ်ပေးသည်ကို အားကျ၍ ၆-သန်း ၈-သိန်းသော သံဃာနှင့်တကွ ဘုရားရှင်အား ၇-ရက်ပတ်လုံး ဆွမ်းသင်္ကန်းလှူဒါန်းပြီး ယင်းဆုတောင်းသည်။</p> <p>ခြိုးခြံကျင့်သုံး။ ။ သူကြွယ်က ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ဆွမ်းကပ်နေစဉ် မဟာနိသဘထေရ် ဆွမ်းခံကြွလာရာ သပိတ်ယူ၍ မထေရ်အား “ဘုရားရှင်ရှိနေပါသည်၊ အိမ်တွင်းကြွပါ” ပင့်လျှောက်သော်လည်း သပိတ်သာအကပ်ခံ၍ ဆွမ်းခံဆက်ကြွသည် “ဤမထေရ်ဂုဏ်သည် အရှင်ဘုရားတို့ဂုဏ်ထက်ပင် လွန်ပါသေးသလော” လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်များမှာ ဂုဏ်နှင့်စပ်၍ ဝန်တိုမှုမရှိရကား “ဒါယကာ၊ ငါဘုရားရှင်တို့က ဆွမ်းကိုစောင့်ပြီး အိမ်မှာ ထိုင်နေသော်လည်း ထိုရဟန်းက မနေ၊ ငါတို့မြို့နီးကျောင်းနေသော်လည်း ထိုရဟန်းက မနေ၊ တောမှာသာ နေသည်၊ ငါတို့က အမိုးရှိကျောင်းမှာ နေသော်လည်း ထိုရဟန်းက လွင်တီးခေါင် (လဟာပြင်) မှာသာ နေသည်” စသည်ဖြင့် မဟာသမုဒ္ဒရာတမျှ<br> <br>စာမျက်နှာ-56 <hr> အရှင်နိသဘ၏ ဂုဏ်များကို ဘုရားရှင်က မိန့်ကြားရာ မီးတောက် ဆီလောင်းသလို အကောင်းဆုံး ကြည်ညို၍ ယင်းဆုကို တောင်းသည်။</p> <p>ဧကသာဋကပုဏ္ဏား။ ။ ယင်းသူကြွယ် အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ ၉၁ ကမ္ဘာမတိုင်မီ လူ နတ် ချမ်းသာများ ခံစားပြီး ၉၁-ကမ္ဘာထက် ဝိပဿီဘုရား ဗန္ဓုမတီမြို့ ခေမမိဂဒါရုံ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ယင်းသူကြွယ်သည် သူဆင်းရဲပုဏ္ဏားဖြစ်လာသည်၊ ဇနီးမောင်နှံ ၂-ဦး ခါးဝတ်တထည်စီရှိသော်လည်း ခြုံထည်မှာ တထည်တည်းရှိသဖြင့် “ဧကသာဋကပုဏ္ဏား” ဟု ထင်ရှားသည်။</p> <p>ဝိပဿီဘုရားရှင်သည် ၇-နှစ်မှ တကြိမ်သာ တရားဟောရာ နတ်များက နိဗ္ဗာန်ဆော်ပြု တရားနာကြေညာသဖြင့် ညတရား ပုဏ္ဏားကြီးနာ၍ နေ့တရား ပုဏ္ဏေးမနာယူရန် သဘောတူထားကြသည်၊ အမျိုးသမီးအစည်းအဝေးရှိလျှင် ခြုံထည်ယူ၍ ပုဏ္ဏေးမသွားသလို အမျိုးသားအစည်းအဝေးကိုလည်း ခြုံထည်တခုသာရှိသဖြင့် ပုဏ္ဏားယူသွား ပုဏ္ဏေးမကျန်ရစ်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏားအောင်နိုင်ပုံ။ ။ ဘုရားတရားတော်ကို ပုဏ္ဏားနာစဉ် ပထမယံ၌ပင် တကိုယ်လုံး ပီတိတို့ဖြစ်ကာ ခြုံထည်ကို ဘုရားလှူမည်ကြံသည်၊ “ငါတို့လင်မယားမှာ တထည်တည်းရှိသည်၊ ခြုံထည်မရှိကလည်း အပြင်သွားမဖြစ်” ဟု နှမြောစိတ်က နိုင်သွားပြန်သည်။ မဇ္ဈိမယံ၌လည်း လှူလိုစိတ်ကို အလားတူ နှမြောစိတ်က နိုင်သွားပြန်သည်။ ပစ္ဆိမယံ၌ကား “ရှင်လိုရှင် သေလိုသေ၊ နောက်မှ ကြည့်စီစဉ်မည်” ကြံပြီး ခြုံထည်ကို ဘုရားခြေတော်ရင်းချလျက် “ငါအောင်ပြီ” ဟု ၃-ကြိမ် ဟစ်ကြွေးသည်။</p> <p>ယင်းအသံကို တရားဟောနေရာနောက် ကန့်လန့်ကာတွင်းက တရားနာနေသော ဗန္ဓုမမင်းကြီးကြားရာ မင်းမည်သည် အောင်ပြီဟူသော အသံမျိုးကို မနှစ်သက်နိုင်ရကား ထောက်လှမ်းရေးယောကျ်ားကို သွားစေသည်၊ “လက်နက်စုံညီ ရန်စစ်သည်ကို အောင်ခြင်းသည် အံ့ဖွယ်မဟုတ်၊ နောက်မှလိုက်လာသော နှမြောစိတ်ကို ဖြစ်ညှစ် ခြုံထည်ကိုယူ ဘုရားလှူနိုင်ခြင်းသာ အံ့ဖွယ်ရာဖြစ်၍ ငါအောင်ပြီဟု ပုဏ္ဏားဟစ်သည်” ယင်းသတင်း မင်းကြီးကြားရာ “ဘုရားနှင့် အလျော်ကို တော်အောင်ထိမိ ပုဏ္ဏားသာ သိသည်၊ ငါတို့ကား မသိ” ဟု ဝတ်စုံတစုံပို့စေရာ “ဆိတ်ဆိတ်နေစဉ် မင်းက ဘာမျှမပေး၊ ဘုရားဂုဏ်တော် ကြွေးကြော်မှ ပေးလာသောအဝတ် ငါမဝတ်လို” ဆိုကာ ထိုဝတ်စုံကိုလည်း ဘုရားရှင်အားပင် လှူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-57 <hr> ထိုအကြောင်းသိသောမင်းသည် နောက်ထပ် ဝတ်စုံ ၂-စုံ ပို့ပြန်ရာ လှူပြန်သည်၊ နောက် ၄-စုံ၊ ၈-စုံ စသည်ဖြင့် ၃၂-စုံထိ ပို့စေသောအခါမှ “ငါ့အလှူသည် ရအောင်လှူသလို ဖြစ်နေသည်” ဟု ကြံပြီး မိမိတို့လင်မယားဖို့ ၂-စုံထား၊ ကျန် ၃၀ ကို ဘုရားအားပင် လှူသည်၊ ဘုရားရှင်နှင့်လည်း ရင်းနှီးသွား၏၊ အလှူခံနှင့် အလှူရှင် ချစ်ကြင်လေးစားဖြစ်ပုံများကား တရားသဘောပင်ဖြစ်သည်။</p> <p>ထို့နောင် အေးချိန် တရားနာနေသော ပုဏ္ဏားကို တရားနာရင်းခြုံရန် တသိန်းတန်ကမ္ဗလာနီခြုံထည်ကို မင်းကြီးကပေးရာ “ဤကမ္ဗလာဖြင့် အပုပ်ကောင်၌ ဟန်ဆောင်ပတ်ထား အကျိုးမများ” ဟု ကြံကာ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း ဘုရားညောင်စောင်းအထက် မျက်နှာကြက်လုပ်လှူသည်။</p> <p>ဘုရားရောင်ခြည်တော်တို့သည် ကမ္ဗလာကို ဟပ်သဖြင့် တလျှပ်လျှပ် တင့်တယ်ပုံကို ဘုရားထံရောက်လာသောမင်းမြင်၍ မေးလျှောက်ရာ “မင်းကြီးက ပုဏ္ဏားအား ပူဇော်၍ ပုဏ္ဏားက ငါဘုရားအား ပူဇော်သည်” ဟု မိန့်လိုက်သည်၊ “ပုဏ္ဏားသည် အလွန်လျှင် ဉာဏ်မြင်ပေသည်” ဟု ကြည်ညိုပြီး လူ့အသုံးအဆောင်မှန်သမျှ ၈-မျိုးစီပေးပြီး ပုရောဟိတ်အရာထားလိုက်သည်၊ ပုဏ္ဏားလည်း စာရေးကံဆွမ်း ၆၄-အုပ်တည်၍ သက်ဆုံးတိုင် ကောင်းမှုပြု၊ နတ်၌ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ကောင်းမှုကုသိုလ်။ ။ ကဿပဘုရားနှင့် ကောဏာဂုံဘုရား ၂-ဆူကြား ကာလ၌ ဗာရာဏသီပြည်၌ သူကြွယ်သားဖြစ်၍ တောလည်သွားစဉ် မြစ်ကမ်းနားတွင် သင်္ကန်းချုပ်နေသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါးကို သင်္ကန်းအနားပတ် မလောက်သည်ကိုမြင်၍ ပုဆိုးလှူပြီး “ဘဝအဖုံဖုံ၌ အားလုံး ပြည့်စုံသူ ဖြစ်ရပါစေ” ဟု ဆုချွေခဲ့သည်။ သူကြွယ်အိမ်၌ မယားနှင့် နှမ စိတ်မမျှ ဖြစ်နေစဉ် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါး ဆွမ်းခံဝင်လာရာ နှမက ဆွမ်းလှူပြီး ယောင်းမကို ချိပ်၍ “ဒီအမိုက်မပျိုးကို ယူဇနာ ၁၀၀ ရှောင်နိုင်ရပါစေ” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <p>ထိုဆုတောင်းကို အိမ်တံခါးဝမှာရပ်နေသော ယောင်းမကြား၍ အရှင်မြတ် မဘုဉ်းပေးရအောင် သပိတ်ယူသွန်ပြီး ရွှံ့ညွှန်အပြည့်ထည့် ကပ်သည်၊ ထိုအမှုကိုမြင်သော နှမက “အမိုက်မ၊ ငါ့ကို လိုသလိုဆဲရိုက်ပါ၊ ပါရမီရှင်၏ဆွမ်းကို သွန်၍ ညွှန်လှူခြင်းသည် မသင့်လွန်း” ဟုဆိုမှ အသိဝင်ကာ ညွှန်ကိုဆေး၍ စတုမဓူ အပြည့်ထည့် လှူသည်၊ “တပည့်တော်မ၏ ခန္ဓာကိုယ်သည် ဤစတုမဓူဆွမ်းပမာ ဝင်းဝါတင့်ဆန်းလန်းပါစေ” ဟု ဤသို့လည်း ဆုတောင်းလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-58 <hr> အကုသိုလ်ငယ်ငယ်လေး။ ။ လင်မယား ၂-ဦးလုံး ကုသိုလ်ပြု နတ်၌ဖြစ်ကာ ကဿပဘုရားလက်ထက်၌ အမျိုးသားသည် ဗာရာဏသီပြည် ကုဋေ ၈၀ သဌေးသားဖြစ်၍ အမျိုးသမီးသည်လည်း အလားတူ သဌေးသမီး ဖြစ်လာသည်၊ အရွယ်ရောက်၍ သဌေးသားအိမ် သဌေးသမီးရောက်လာရာ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၏ဆွမ်းကို ယူ၍ သွန်မိသော မကောင်းမှုကြောင့် လင့်အိမ်ကံခါးခုံအတွင်း ဝင်မိလျှင်ပင် တကိုယ်လုံး အိမ်သာနံ့လှိုင်တော့သည်။ ထိုအနံ့ကို လင်ဖြစ်သူသိသဖြင့် မယားအား မိဘအိမ် ပြန်ပို့စေသည်၊ ဤနည်းအတိုင်း ၇-နေရာ လင်ကမပေါင်းသဖြင့် နောက်ကြောင်းချည့် ပြန်ရရှာသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ကဿပဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံဝင်သဖြင့် တယူဇနာအမြင့် ရွှေစေတီကြီးတည်ရာ “လင်မချစ်လျှင် အသက်ရှင်လည်း ကျိုးမပြီး” ဟု သဌေးသမီးငြီးငွေ့ကာ ကိုယ်ဝတ်တန်ဆာများကို ဖျက်ဆီးပြီး ရွှေအုတ်ပြုကာ ကိုယ်တိုင်ပင် စီလှူခဲ့သည်၊ ဤကောင်းမှုကြောင့် “ဘဝတိုင်းတိုင်း ငါ၏ကိုယ်မှ စန္ဒကူးနံ့လှိုင်၍ ခံတွင်းမှ ကြာညိုနံ့ ကြိုင်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>ထိုမြို့၌ နက္ခတ်ပွဲကျင်းပစဉ် ပဌမဆုံးလင် သဌေးသားသည် ယင်းအမျိုးသမီးကို သတိရ၍ ပွဲကြည့်ခေါ်ခိုင်းရာ “တန်ဆာရတနာများ စေတီအား ပူဇော်လိုက်၍ ဆင်စရာမရှိပါ” ဟု ပြောသော်လည်း “ဆင်စရာ ရပါစေမယ်” ဟုဆိုပြီး ခေါ်သဖြင့် ရောက်လာရာ တအိမ်လုံး စန္ဒကူးနံ့လှိုင်၍ ကြာညိုနံ့ကြိုင်တော့သည်၊ ယခင်က အနံ့ဆိုးသလောက် ယခု ကောင်းခြင်း၏အကြောင်းကို သဌေးသားကမေးရာ အားလုံး ပြန်ပြောပြသည်၊ သဌေးသားသည် “ဗုဒ္ဓသာသနာသည်သာ လွတ်မြောက်ရာ ဧကန်မှန်ပေသည်” ဟု ကြည်ညိုပြီး ကောင်းမှုပြုကာ နတ်ဖြစ်ပြီးဟိုမှာ ဗာရာဏသီပြည်နှင့် တယူဇနာကွာ အမတ်မျိုး၌ဖြစ်၍ သဌေးသမီးကား ဗာရာဏသီပြည်မင်းသမီး ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အကောင်းစားသုံး။ ။ ရွာမှာ ပွဲသဘင်ကျင်းပစဉ် အမျိုးသားသည် မိခင်ပေးသော အဝတ်မှန်သမျှ မကြိုက်၍ ပယ်သောအခါ “သားရယ်၊ အမေတို့အိမ်မျိုးမှာ ဒီထက်ကောင်းတဲ့ အဝတ်ရဖို့ ဘုန်းကံမရှိတော့ပါ” ဟု ပြောသဖြင့် “ရနိုင်တဲ့နေရာ သွားကြည့်စမ်းပါရစေ” ဟု မိခင်အား တောင်းပန်သည်၊ “ယနေ့ပင် သားအား ဗာရာဏသီပြည် ရစေလိုပါတယ်” ဟု ဤသို့လည်း မိခင်က ခွင့်ပေးသဖြင့် ဗာရာဏသီပြည် ဥယျာဉ်တွင်းဝင် မင်္ဂလာကျောက်ဖျာ၌ ခေါင်းမြီးခြုံ အိပ်နေတော့သည်။</p> <p>ထိုနေ့ကား ဗာရာဏသီမင်း နတ်ရွာစံ၍ ၇-ရက်မြောက်နေ့ဖြစ်ရာ မင်းအား သင်္ဂြိုဟ်ပြီး နန်းမွေဆက်ခံရန် သားမရှိ၊ သမီးရှိသဖြင့် သိန္ဓောမြင်း ၄<br> <br>စာမျက်နှာ-59 <hr> ကောင်ကသော ဖုဿရထား စေလွှတ်ကြသည်၊ ရထားသည် အရှေ့တံခါးမှထွက်၍ ဥယျာဉ်သို့သွားကာ အိပ်နေသော အမျိုးသားကို လက်ယာရစ်ပတ်၍ တက်ရန် အသင့်အနေအထား ရပ်သွားသည်။</p> <p>ပုရောဟိတ်သည် အိပ်နေသူအမျိုးသား၏ ခြေအပြင်ကို ခြုံထည်ဖယ်၍ကြည့်ရှုရာ “ဤကျွန်းသာမက ကျွန်းငယ် ၂၀၀၀ ခြံရံသော ၄-ကျွန်းလုံး၌ပင် မင်းပြုထိုက်သူ ဖြစ်သည်” ဟုဆိုကာ တူရိယာများ တီးမှုတ်စေသည်၊ မင်းလောင်းနိုးလာ၍ အကြောင်းစုံသိသောအခါ “မင်းပြုမည်” ဟု ဝန်ခံလိုက်သည်၊ မင်းသမီးလည်း ရောက်လာပြီ ဖြစ်၍ အမျိုးသားအား မင်းအဘိသိက်သွန်းကြသည်။</p> <p>အဝတ်ပေဒသာ။ ။ အဘိသိက်သွန်းပြီးသော မင်းအား ၁၀၀၀ တန် အဝတ်ဆောင်နှင်းရာ “နူးညံ့သောအဝတ် ပေးပါ” ဟု တောင်းလာသဖြင့် “လူသုံးအဝတ်များ၌ ဒီထက်နူးညံ့သော အဝတ် မရှိပါ” ဟု ပြန်လျှောက်ကြရသည်၊ “ဤသို့သော အဝတ်မျိုးသာ ဝတ်သော မင်းဆိုလျှင် ဘုန်းကံရှိမည်မထင်၊ ရွှေကရားယူလာ၊ အဝတ်ရပါလိမ့်မည်” ဟုဆိုပြီး အရှေ့မျက်နှာ၌ ရွှေကရားနှင့် ရေဖျန်းလိုက်သည်နှင့်တပြိုင်နက် အဝတ်ပဒေသာပင် ၈ ပင် ပေါက်လာသည်။ အရပ် ၄ မျက်နှာ၌ ရေဖျန်းပြီး၍ ပဒေသာ ၃၂ ပင်ပေါက်ပြီးမှ နတ်၌ဖြစ်သော ဝတ်စုံအစုံယူဝတ်ပြီး “နန္ဒမင်းတိုင်းပြည်၌ အထည်ယက်သောမိန်းမများ အငြိမ်းစားပေးလိုက်ပြီ” ဟု ဤသို့ စည်လည်တီးစေသည်။</p> <p>နောင် ကောင်းလာပါလိမ့်မည်။ ။ မိဖုရားသည် မင်း၏စည်းစိမ်ကို ကြည့်ပြီး မင်းအား သနားသောအမူအရာပြသည်၊ မင်းက ပြန်မေးသောအခါ “အတိတ်က သဒ္ဓါလွန်ကဲ ကုသိုလ်ပြုခဲ့သဖြင့် မောင်ဘုရား စည်းစိမ် မြိန်လှပါသည်၊ အနာဂတ်အတွက် အကြောင်းကုသိုလ် မသိုမှီးလို့ပါ” ဟု မိဖုရားက ပြန်ပြောသည်၊ “မည်သူအား လှူရမည်လဲ၊ သီလသခင် အရှင်များ မရှိပါ” ဟု မင်းကဆိုသောအခါ မိဖုရားက “အရှင်မင်းကြီး၊ ဇမ္ဗူဒိပ်မှာ ရဟန္တာမရှားပါ၊ အလှူပွဲသာစီစဉ်ပါ၊ ရဟန္တာသူမြတ်တွေ ရပါစေမယ်” ဟု လျှောက်တင်ပြီး နောက်တနေ့ နံနက်စောစော ဥပုသ်ဆောက်တည်ကာ အရှေ့မျက်နှာက ရဟန္တာများကိုပင့်သည်၊ ထိုအရပ်၌ ရဟန္တာများ မရှိသဖြင့် ထိုလှူဖွယ်များကို အထီးကျန် သူတောင်းစားတို့အား ကျွေးလိုက်ရ၏၊ နောက်နေ့ တောင်အရပ်၊ နောက်နေ့ အနောက်အရပ်၊ ရဟန္တာများမရှိကြ၊ နောက်နေ့ မြောက်အရပ်ပင့်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-60 <hr> အခါ ဟိမဝန္တာနေ ပဒုမဝတီ၏သားတော် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကြွလာကြ၊ ပြာသာဒ်ထက်တင် ဆွမ်းလုပ်ကျွေးပြီး အသက်ထက်ဆုံး သီတင်းသုံးရန် ပင့်ထားကာ ကျောင်း ၅၀၀၊ စင်္ကြံ ၅၀၀ ဆောက်လှူပြုစုသည်။</p> <p>ပညာမြင့်စွဲ။ ။ ကာလကြာသော် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို ပြုစုရန် မိဖုရားအား မှာထားခဲ့ပြီး တိုင်းစွန်ပြည်ဖျား မငြိမ်သက်မှုများကို ငြိမ်ဝပ်ပိပြားအောင် နန္ဒမင်းသွားရောက်နေစဉ် အရှင်မြတ် ၅၀၀ ပရိနိဗ္ဗာန်စံ၍ လွန်ပြီးပေပြီ၊ ဓာတုစေတီ တည်ထားပြီးမှ ပြန်ရောက်လာ၍ အရှင်မြတ်များအကြောင်း သိရသော နန္ဒမင်းသည် “ဤသို့သောပညာရှင်များ အပင်သေရသေး၏၊ ငါတို့အားဝယ် အဘယ်ထွင်းဖောက် လွတ်မြောက်ပါအံ့နည်း” ဟု သံဝေဂထင်ကာ မြို့တွင်းပင် မဝင်တော့ပဲ ဥယျာဉ်သွား၊ သားကြီးကိုခေါ်၍ တိုင်းပြည်အပ်ကာ ရဟန်းပြုသည်၊ မိဖုရားလည်း ဥယျာဉ်၌ပင် ရဟန်းပြုကာ ၂-ဦးလုံး ဈာန်ရ၊ ဗြဟ္မာ့ပြည် ရောက်ကြသည်။</p> <p>ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာသူများ။ ။ ငါတို့ဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူကာ ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ဟောပြီး၍ ရာဇဂြိုဟ်၌ သီတင်းသုံးစဉ် မင်းမိဖုရား ၂-ပါး ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လူ့ပြည်ပြန်လာကြသည်။ အမျိုးသားသည် မဂဓတိုင်း မဟာတိတ္ထပုဏ္ဏားရွာ ကပိလပုဏ္ဏားသား ပိပ္ပလိလုလင် ဖြစ်လာ၍ အမျိုးသမီးသည်လည်း မဒ္ဒတိုင်း သာဂလမြို့ ကောသိယအနွယ် ပုဏ္ဏားသမီး ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ ဖြစ်လာသည်။</p> <p>ရွှေရုပ်လို လှသူ။ ။ မိဘများ အကြိမ်ကြိမ် တောင်းပန်၊ ငြင်းမရပုံကိုသိသောအခါ ပိပ္ပလိလုလင်သည် ရွှေစင်နိက္ခတထောင်ကို ရွှေပန်းထိမ်သည်တို့ဖြင့် ရွှေမင်းသမီးရုပ် ထုစေကာ အဝတ်တန်ဆာများ ပတ်ဆင်ပြီး မိခင်ခေါ်ပြကာ “အမေ့ချွေးမ ဤရွှေရုပ်လိုလှလျှင် သား ယူပါမည်” ဟု ပြောလိုက်သည်။</p> <p>ပညာရှင်မိခင်က “ငါ့သားကား ဘုန်းရှိသည်၊ တဦးတည်း ကုသိုလ်ပြုမည်မဟုတ်၊ ရွှေရုပ်ပမာ အမျိုးသမီးပါရမည်” ဟု ကြံကာ ပုဏ္ဏား ၈-ဦးခေါ်၍ ရွှေရုပ်ကို ရထားပေါ်တင်ပြီး “အဆင့်အတန်းတူ ရုပ်တူအမျိုးသမီး သွားရှာကြ၊ တွေ့လျှင် ရွှေရုပ်ကို လက်ဆောင်ပေးခဲ့ကြ” ဟု မှာလွှတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-61 <hr> မိန်းမချောပေါသော မဒ္ဒတိုင်း သာဂလမြို့ရောက်သော် ရေဆိပ်၌ ရွှေရုပ်ကိုထား၍ သင့်ရာထိုင်နေစဉ် ဘဒ္ဒါ၏အထိန်းတော် ခုဇ္ဇာသည် ရွှေရုပ်ကို ဘဒ္ဒါထင်ပြီး “အိမ်မှာမနေ၊ ဤနေရာမျိုး လာနေရသလား သခင်မ” ဟု ပြစ်တင်မောင်းမဲသည်။ ပုဏ္ဏား ၈-ဦးရောက်လာပြီး “သင့်သခင်မ ဒီလောက်လှသလား” ဟု မေးရာ “အဆတရာမကသာအောင် လှပါသည်၊ ၁၂-တောင်တိုက်ခန်းအတွင်း ကိုယ်ရောင်ဖြင့် လင်းပါသည်၊ မီးမထွန်းရပါ” ဟု ခုဇ္ဇာက ပြောသောအခါ ရွှေရုပ်ကိုယူ၍ ဘဒ္ဒါအိမ် သွားကြသည်၊ အကြောင်းစုံပြော၊ သဘောတူကြ၍ ရွှေရုပ်ကို လက်ဖွဲ့ကြေး ပေးလိုက်ကြသည်။</p> <p>အောင်သွယ်လုပ်သမျှ ဒုက္ခရောက်ရှာ။ ။ ပိပ္ပလိနှင့် မယ်ဘဒ္ဒါတို့သည် “ငါရမည်မထင်၍ စီစဉ်မိသည်၊ မိမိတကယ်မယူနိုင်ကြောင်း၊ ဘဒ္ဒါသည် အဆင့်တူသူ တခြားလူနှင့် ယူစေလိုကြောင်း၊ သူ့အနေဖြင့် ရဟန်းပြုမည်ဖြစ်၍ နောင်အခါ ဘဒ္ဒါစိတ်ဆင်းရဲမည်စိုးပါသည်” စသည်ဖြင့် စုံလင်စွာ လျှို့ဝှက်စာ ပေးပို့သည်။ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကလာ၍ အိမ်ထောင်ရေးကို စိတ်မပါသော ဘဒ္ဒါကလည်း အလားတူပင် လျှို့ဝှက်စာပေးပို့ရာ ခရီးအလယ်၌ စာ ၂-စောင် ဆုံမိပြီး ဖောက်ကြည့်၍ အကြောင်းသိကြသော စာပို့လုလင်တို့သည် မူလစာကို ဖြဲဆုတ်၍ အသစ်ရေးသား သဘောတူစာများကို ပို့ပေးကြရာ မကြိုက်ကြသူ ၂-ယောက် လင်မယားအရာ မြောက်သွားကြသည်။</p> <p>ပိပ္ပလိနှင့် ဘဒ္ဒါတို့ ညအိပ်စဉ် ပန်းတကုံးစီ အလယ်ထား၍ အိပ်ကြသည်၊ “ပန်းကုံးညှိုးလျှင် ပန်းကုံးနံပါးရှိသူ ရာဂစိတ်ဖြစ်သူ” ဟု သိမှတ်ထားကြသည်၊ ပန်းကုံးကို မထိအောင် အိပ်ကြရ၏၊ ကိုယ်ချင်းထိမည်စိုး၍လည်း ညလုံးပေါက် မအိပ်နိုင်ကြပါ။ ဣန္ဒြေချို့ယွင်း ပြုံးရယ်ခြင်းမျှ မပြုဘဲ ဥပုသ်သည်များပမာ မိဘများရှိစဉ် စီးပွားရေးကိုလည်း မစီမံရ စင်ကြယ်စွာ နေကြရသည်။</p> <p>ပိပ္ပလိကား ၈၇-ကုဋေ ကြွယ်ဝ၍ စက်တပ်ကန်ကြီး ၆၀၊ လုပ်ခင်းမြေ ၁၂-ယူဇနာရှိပြီး အနုရာဓမြို့မျှသော ရွာကြီး ၁၄-ရွာအပြင် ဆင် မြင်း ရထား များစွာ ခိုင်ဖြိုး စည်းစိမ်ကြီးလှသည်။<br> ငရဲမှာခံ၊ မီးလျှံအစုံ။ ။ တနေ့လယ်ကွင်းသွားစဉ် ထွန်ခဲကြားမှ တီကောင် စသည်များကို ကျီးငှက်များ စားသည်ကို တွေ့ရသည်။ “ယင်းအကုသိုလ်ပိုင်ရှင် မိမိပင်ဖြစ်မည်” ဟု ဆိုသဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-62 <hr> “ထိုသူများပြုသမျှ မကောင်းမှု ငါ့အပေါ်သာဖြစ်လျှင် ၈၇-ကုဋေစည်းစိမ်များသည် ငါ့အား အဘယ်ပြုရတော့အံ့နည်း၊ အားလုံး ဘဒ္ဒါထံအပ်ပြီး ရဟန်းပြုအံ့” ဟု ပိပ္ပလိ ကြံသည်။</p> <p>ဘဒ္ဒါကလည်း နေလှန်းသော နှမ်းမှ ပိုးများ ကျီးစားသည်ကိုတွေ့ရလျှင် မေးမိ၍ “မိမိပင် အကုသိုလ်ပိုင်ရှင်ဖြစ်သည်” ဟု စကားကြားရသဖြင့် “ဘဝဘဝထောင်ဖြင့်လည်း အပါယ်ဝဋ်မှ လွတ်ဖို့မမြင်၊ အရှင့်သားလာလျှင် အားလုံးအပ်၊ ရဟန်းပြုမည်” ဟု ကြံပြန်သည်။</p> <p>၂-ဦးသား စားသောက်ပြီး၍ ချမ်းသာရာ၌နေစဉ် ပိပ္ပလိက “ဘဒ္ဒါ၏ အိမ်ပါပစ္စည်း၊ ဤအိမ်ရှိ ပစ္စည်းအားလုံးကို ဘဒ္ဒါအား အပ်ပါ၏၊ ငါရဟန်းပြုတော့အံ့” ဆိုရာ ဘဒ္ဒါကလည်း “အရှင့်သားအလာကို စောင့်နေပါသည်၊ ဘဒ္ဒါလည်း ရဟန်းပြုပါမည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p>ပြတ်ရဟန်းဘဝ ဖြည့်စွက်နိုင်ကြပေပြီ။ ။ ၂-ဦးသားတို့သည် ဘဝ ၃-ပါးကို မီးလောင်အိမ်အလား မှတ်ထားကြလျက် ဈေးမှ သင်္ကန်းသပိတ်များ ဆောင်ယူ၍ အချင်းချင်း ဆံပင်များကိုဖြတ်ကာ “ငါတို့ ရဟန်းအဖြစ်ကား လောက၌ရှိသော ရဟန္တာများကို ရည်ညွှန်းပါသည်” ဟုဆို၍ ရဟန်းပြုကာ ပြာသာဒ်မှဆင်းကြသည်၊ အိမ်ရှိ အလုပ်သမားများ မည်သူမျှ မမှတ်မိကြပါ။</p> <p>အလုပ်သမားရွာမှ လူအများကမူ မှတ်မိ၍ ငိုကြွေးတားဆီးကြသည်။ “ဘဝ ၃-ပါးကို မီးလောင်အိမ်အလား မှတ်ထင်၍ ရဟန်းပြုကြသည်၊ သင်တို့အားလုံး အခိုင်းအစေအဖြစ်မှ လွတ်လပ်စွာ အသက်မွေးကြ” ဟုဆိုပြီး ထွက်သွားကြသည်၊ မထေရ်သည် နောက်မှလာသော ဘဒ္ဒါကိုမြင်၍ “ဇမ္ဗူဒိပ်အပြင်ဝယ် အလှမယ်ဖြစ်သော ဘဒ္ဒါ ငါ့နောက်ကလိုက်နေလျှင် ရဟန်းပြု၍သော်မှ မခွဲနိုင်တဲ့လင်မယား” ဟု ဆိုစရာဖြစ်နေသည်၊ “ငါတို့ကိုပြစ်မှား၍ အချို့ အပါယ်လားနိုင်၏၊ ဘဒ္ဒါကို ထားသွားမှ သင့်မည်” ဟုကြံကာ လမ်း ၂-ခွသို့ရောက်လျှင် ပိပ္ပလိမထေရ်က အကြောင်းစုံ ပြောပြသည်။<br> ချစ်ခင်ပေါင်းသင်း။ ။ “မာတုဂါမသည် ရဟန်းများ၏ အညစ်အကြေး ဖြစ်ပါသည်၊ ရဟန်းဖြစ်လျက် မခွဲနိုင်ဟု အပြစ်တင်ဖွယ်ရာပါ” ဟု ဘဒ္ဒါကလည်း ဤသို့လျှောက်ထားကာ ၅-နေရာကို တည်ခြင်းဖြင့် ရှိခိုးလျက် “ကမ္ဘာတသိန်းဖွဲ့ထားတဲ့မိတ် ယနေ့ပြတ်ပါပြီ”<br> <br>စာမျက်နှာ-63 <hr> ဟု လျှောက်ထား ခွဲသွားသည်နှင့်တပြိုင်နက် မြေကြီးသည် “စကြဝဠာတောင်၊ မြင်းမိုရ်တောင်တို့ကို ဆောင်နိုင်စွမ်းရှိသော်လည်း အရှင်နှစ်ပါးတို့ဂုဏ်ကို မဆောင်စွမ်းနိုင်တော့ပါ” ဆိုသည့်အနေ မြည်ဟည်းတုန်လှုပ်လေသည်။</p> <p>ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော် ဂန္ဓကုဋီတိုက်၌နေသော ဘုရားရှင်သည် ၂-ဦးသားတို့၏ ဂုဏ်ကြောင့် မြေလှုပ်ခြင်းကို သိတော်မူသဖြင့် “ငါဘုရားလည်း ချီးမြှောက်သင့်သည်” ဟုကြံကာ ၃-ဂါဝုတ်ခရီးကိုကြို၍ ရာဇဂြိုဟ်နှင့် နာဠန္ဒအကြား ညောင်ပင်ရင်း၌ ဘုရားအသွင်ယူကာ အတောင်-၈၀ ရောင်ခြည်တော်လွှတ်လျက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူသည်။</p> <p>မဟာကဿပ (ပိပ္ပလိ) ထေရ်သည် “ငါရည်ရွယ်၍ ရဟန်းပြုသော ငါ့ဆရာဘုရား” ဟု ဤသို့သိကာ ၃-နေရာတို့၌ ရှိခိုးပြီး “မြတ်စွာဘုရားသည် တပည့်တော်၏ဆရာ၊ တပည့်တော်သည် မြတ်စွာဘုရား၏တပည့်ပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ကဿပ၊ ဤသို့သောရိုသေမှုမျိုး မြေကြီးအားပြုလျှင် မြေကြီးခံနိုင်မည်မဟုတ်၊ ငါဘုရားအားမူ မွှေးညင်းသော်မှ မလှုပ်စွမ်းနိုင်၊ ထိုင်လေကဿပ၊ သင့်အား ငါဘုရား၏ အမွေပေးမည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဩဝါဒ ၃-မျိုးဖြင့် ရဟန်းပြုပေးတော်မူသည်။</p> <p>မဟာကဿပကို နောက်ပါခေါ်၍ ညောင်ပင်ရင်းမှ ဘုရားရှင် ပြန်ကြွတော်မူရာ အနည်းငယ်ရောက်လတ်သော် လမ်းမှဖဲ၍ သစ်ပင်ရင်း၌ ထိုင်လိုသောအမူအရာ ပြတော်မူသည်၊ မဟာကဿပသိသဖြင့် သူ့ခြုံထည် ဒုကုဋ်ကို ၄-ခေါက်ခေါက် ခင်းပေးရာ ဘုရားရှင်သည် ထိုင်တော်မူလျက် “ကဿပ၊ သင့်ဒုကုဋ်ပိုင်း နူးညံ့သည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်၊ “ငါ့ဒုကုဋ်ကို ဘုရားရှင် ဝတ်ရုံလိုနေသည်” ဟု ဤသို့သိသော မဟာကဿပက “ဝတ်ရုံတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ရာ “သင် ဘာကိုရုံမလဲ” ဟု ပြန်မေးတော်မူသည်။<br> မြေငလျင်တုန်ဟည်း။ ။ “အရှင်ဘုရားတို့၏ ဒုကုဋ်ကိုရလျှင် ဝတ်ရုံပါမည်”၊ “ငါဘုရားသုံးပြီး ဆွေးနေသောဒုကုဋ်ကို ဆောင်စွမ်းနိုင်ပါမည်လော၊ ဤသင်္ကန်းကို ပံသုကူကောက်သောနေ့၌ ရေအဆုံးတိုင် မြေလှုပ်သည်၊ အနည်းငယ်သောဂုဏ်ဖြင့် ဤသင်္ကန်းကို မဆောင်စွမ်းနိုင်၊ အကျင့်လုပ်ငန်းဖြည့်စွမ်းနိုင်သော ပံသုကူဆောင် အရှင်မြတ်သည်သာ ခံယူသင့်သည်” ဟု တောင်းခံချက်ကို ပြန်မိန့်ပြီး သင်္ကန်းချင်း ဖလှယ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-64 <hr> “ဘုရားရှင်၏ ကိုယ်ရုံသင်္ကန်းကို သာဝကအား ပေးဖူးသည်မရှိ၊ တပည့်တော်သည် အရှင်ဘုရားတို့၏ဂုဏ်ကို ဆောင်နိုင်စွမ်း မရှိတော့ပါ” ဟု စေတနာမရှိသော မြေကြီးသည် မဆိုသော်လည်း ဆိုသည့်အလား ချောက်ချားတုန်လှုပ်သည်၊ မဟာကဿပသည် ဘုရားရှင်၏ အချီးအမြှောက်ကို ရသော်လည်း မမြင့်မောက်ဘဲ ဓုတင် ၁၃-ပါး ဆောက်တည် အားထုတ်ရာ ၇-ရက်မျှသာ ပုထုဇဉ်အဖြစ်၊ ၈-ရက်မြောက် အရုဏ်၌ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့် ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ကဿပသည် လနှယ်ပမာ ဒကာ ဒကာမများကို ချဉ်းကပ်သည် စသော သုတ်တို့ဖြင့် မထေရ်ကို ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူသည်၊ ယင်းကဿပသံယုတ်ကိုပင် အကြောင်းဖြစ်ရပ်ပြုပြီး ဧတဒဂ်ရာထူး ချီးကျူးတော်မူသည်။</p> <h3>၅။ ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ရှိ ရဟန်းတို့တွင် အနုရုဒ္ဓါသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>တန်ဆောင်ဆီမီး။ ။ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် မထင်မရှားသော သူကြွယ်ဖြစ်စဉ် ရဟန်းတပါးကို ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ်ထားသည်ကို အားကျပြီး ၇-ရက် ဆွမ်းသင်္ကန်းအလှူကြီးပြု၊ ယင်းဆုတောင်းသည်၊ ပဒုမုတ္တရဘုရား နိဗ္ဗာန်ဝင်စံ၍ တည်ထားသော ၇-ယူဇနာရှိ ရွှေစေတီ၌လည်း သံဃာများ အမိန့်အရ ဒိဗ္ဗစက္ခု၏ ပုရိကမ်ကုသိုလ်ဖြစ်အောင် ဆီမီး ၁၀၀၀ ရှိသော မီးသစ်ပင် ၁၀၀၀ စသည်ဖြင့် အလင်းရောင်ကုသိုလ် များစွာပြုသည်။</p> <p>အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု၊ နတ်လူတို့၌ ကျင်လည်ပြီး ကမ္ဘာတသိန်းလွန်၍ ကဿပဘုရားပွင့်တော်မူစဉ် ဗာရာဏသီပြည်၌ သူကြွယ်ဖြစ်လာသည်၊ ကဿပဘုရား၏ တယူဇနာရှိ သာရီရိကစေတီတော်၌ ပတ်ပတ်လည် ဆီမီးညှိထွန်းပူဇော်ကာ အထူးအားဖြင့် ဆီမီးထွန်းထားသော ကြေးခွက်ကို ခေါင်းဖြင့်ရွက်၍ တညလုံး စေတီကို လှည့်ပတ်သွားလာ ပူဇော်သည်၊ အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု နတ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p>ဒါနလက်နက် ဆင်းရဲဖျက်။ ။ ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည်၌ပင် အန္နဘာရ သူဆင်းရဲဖြစ်လာပြီး သုမနသဌေးကို အမှီပြုနေရသည်၊ ယင်းသဌေးကား အထီးကျန် သူတောင်းစား ဧည့်သည် ခရီးသွားတို့အား နေ့စဉ် အိမ်တံခါး၌ ဒါနဝတ်တည်ထားသည်၊ သူဆင်းရဲများကို ချီးမြှောက်လေ့ရှိသော ဥပရိဋ္ဌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါသည် ဂန္ဓမာဒနတောင်၌ သမာပတ်ဝင်စားရာမှ ထတော်မူပြီး အန္နဘာရ အလုပ်သမား အလုပ်ခွင်မှ အိမ်ပြန်အဝင် ရွာတံခါးဝ၌ သပိတ်ပိုက် ရပ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-65 <hr> အန္နဘာရသည် အရှင်မြတ် ဆွမ်းမရသေးပုံကိုသိ၍ “ဤနေရာ ခဏဆိုင်းပါ ဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၊ အိမ်ပြန်၊ သူ့အတွက်ထားသော ထမင်းကို အမျိုးသမီးအား ယူစေပြီး အရှင်မြတ်အား လှူခိုင်းသည်၊ လိမ္မာသောအမျိုးသမီးသည် သူမအတွက်ပါ ထမင်းလှူသည်၊ “သူဆင်းရဲဘဝမှ လွတ်ရပါလို၏” ဟု အန္နဘာရ ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <p>သဒ္ဓါကြည်အေး။ ။ အန္နဘာရခင်းပေးသော အပေါ်ရုံအခင်း၌ ထိုင်ကာ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး အရှင်မြတ် အနုမောဒနာပြု၍ ပြန်ကြွသောအခါ သုမနသဌေး၏ ထီးချက်စောင့်နတ်က “အဟော ဒါနံ၊ ပရမဒါနံ၊ ဥပရိဋ္ဌေ သုပ္ပတိဋ္ဌိတံ- ဥပရိဋ္ဌပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မြတ်၌ ကောင်းစွာတည်သော အန္နဘာရသူဆင်းရဲ၏ ဆွမ်းအလှူသည် အံ့ဩဖွယ်ရာအမြတ်ဆုံး အလှူပါတကား” ဟု ၃-ကြိမ် ကောင်းချီးပေးသည်။ “ငါအမြဲကုသိုလ်ပြုနေသည်၊ ယခုမှ ကောင်းချီးပေးရသလော” ဟု သဌေးက မေးရာ နတ်က “သင့်အလှူကို ကောင်းချီးမပေးပါ၊ အန္နဘာရရဲ့ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား ဆွမ်းအလှူကို ကြည်ညို၍ ကောင်းချီးပေးပါသည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p> “အံ့ဩစရာပဲ၊ ဤမျှအချိန်အထိ ငါ့အလှူတွေက နတ်ကို ကောင်းချီးပေးဖို့ မတတ်နိုင်၊ ငါ့ကိုမှီနေရတဲ့ အန္နဘာရရဲ့ ဆွမ်းတကြိမ်အလှူကို နတ်က ကောင်းချီးပေးသည်။ အန္နဘာရကို သင့်တော်အောင်ပေးပြီး သူ့ဆွမ်းကို ငါ့ဆွမ်းဖြစ်အောင် ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး အကြောင်းစုံမေးကာ “ငါ့အသပြာယူ၍ ယင်းဆွမ်းကို ငါ့အား ပေးပါ” ဟု တောင်းသည်။ မပေးပါ၊ တထောင်အထိ တိုးပေးသော်လည်း မပေးသဖြင့် “ဆွမ်းကိုမပေးပါနှင့်၊ ငွေ ၁၀၀၀ိ ယူ၍ ကုသိုလ်အဖို့ကိုသာ ပေးပါ” ဟု တောင်းပြန်သည်။</p> <p>ပထမစေတနာ။ ။ “ပေးသင့် မပေးသင့် မသိပါ၊ အရှင်မြတ်ကို မေးပြီး သင့်လျှင်ပေးပါမည်” ဟု ပြန်ပြောကာ အရှင်မြတ်နောက် အမှီလိုက်မေးလျှောက်သည်၊ “အိမ်ခြေ တရာရှိ ရွာဝယ် တအိမ်၌ ထွန်းထားသော ဆီမီးကို အခြားအိမ်များကလာ၍ မီးကူးကြရာ မူလဆီမီး၏ အရောင်အလင်း မလျော့ရုံမျှမက တိုး၍ပင်လာသည်” ဟု ဥပမာပြ၍ မိန့်ကြားရာ သဘောကျပြီး သဌေးအား ကုသိုလ်အဖို့ ပေးလိုက်သည်။</p> <p>သဌေးက ငွေ ၁၀၀၀ိ ပေးသည်ကို “သဒ္ဓါ၍ ပေးပါသည်၊ အရောင်းမဟုတ်ပါ” ဟု အန္နဘာရက ပြန်ပြောပြပြီး မယူဘဲနေရာ “သင်က သဒ္ဓါ၍ပေးသလို ငါကလည်း သင့်ဂုဏ်ကို<br> <br>စာမျက်နှာ-66 <hr> ပူဇော်၍ပေးသည်” ဆိုမှ ယူထားလိုက်၏၊ အိမ်မှုကိစ္စလည်းမလုပ်ရတော့ဘဲ သီးခြားအိမ်ရကာ “လိုသမျှယူ” ဟုလည်း သဌေးကမိန့်သည်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား လှူခြင်းမည်သည် နေ့ချင်းပင် အကျိုးရ၍ ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်သည်။</p> <p>ရွှေငွေရတနာ။ ။ ထိုနေ့ပင် အန္နဘာရကို သဌေးခေါ်ပြီး နန်းတော်သွားရာ သူ့ဘုန်းကံကြောင့် သဌေးကို မင်းက မကြည့်၊ အန္နဘာရကိုသာ ကြည့်သဖြင့် သဌေးက မေးလျှောက်ရာ “မမြင်ဖူး၍ကြည့်သည်” ဟု မင်းကမိန့်သည်။ “ကြည့်သင့်သောဂုဏ်ရှိပါသည်၊ သူ့အတွက် မစားဘဲ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား လှူသဖြင့် ငွေ ၁၀၀၀ိ ရပါသည်” စသည်ဖြင့် လျှောက်ရာ “ငါ့ထံမှလည်း ရသင့်သည်၊ ငါလည်းပူဇော်မည်” ဆိုပြီး ငွေ ၁၀၀၀ိ ပေးပြန်သည်။</p> <p>အိမ်နေရာပါပေးသဖြင့် နေရာကိုသုတ်သင်ကြရာ ပေါက်တူးထိသော နေရာတိုင်း လည်ချင်းထိနေသော ရွှေအိုးများကိုတွေ့၍ မင်းအားလျှောက်ထားတူးကြရာ အောက်သို့ မြုပ်သွားသည်၊ မင်းက “အန္နဘာရစကားနဲ့ တူးကြ” ဆိုမှ မှိုငုံကြီးများ ယူရသလို ရကြပြီး မင်းနန်းတော်၌ ပုံထားကြသည်။</p> <p>အမတ်များကိုခေါ်၍ “ဤမျှဥစ္စာများသူ သဌေး ဤမြို့မှာ ရှိ၊ မရှိ” မင်းကမေးရာ မရှိဟု ဖြေကြသဖြင့် ဓနသေဋ္ဌိသဌေးဘွဲ့ဖြင့် ထီးဖြူကိုပေးလိုက်သည်၊ ကောင်းမှုပြု၊ လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည် အမိတ္တောဒန သာကီဝင်မင်းသား အနုရုဒ္ဓါဖြစ်လာသည်၊ မဟာနာမ်၏ညီအရင်းဖြစ်၍ ဘုရားရှင်၏ (ဘထွေးသား) ညီဝမ်းကွဲဖြစ်သည်။</p> <p>မရှိမုန့်တောင်းသော အနုရုဒ္ဓါမင်းသား။ ။ မရှိစကားနားမလည်အောင် မိခင်က အချည်းနှီးရွှေခွက်ကို အခြားရွှေခွက်တခု ဖုံး၍ ပို့စေရာ လမ်း၌ နတ်များက မုန့်ထည့်ထားကြသည်၊ ဥတုအလိုက် ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်တို့၌ ကချေသည်မများ ခြံရံကာ နတ်စည်းစိမ်တမျှ ခံစားရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလောင်း တုသိတာမှ စုတေ၍ ကပိလဝတ်ပြည် သုဒ္ဓေါဒနမင်း၏သားဖြစ်ကာ ၂၉-နှစ်တွင် တောထွက်၊ ၃၅-နှစ်တွင် ဘုရားဖြစ်၊ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ သတ္တာဟ ၇-ပြန် စံတော်မူပြီး မိဂဒါဝုန်ကြွ၊ ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ဟော၊ ရာဇဂြိုဟ်ကြွတော်မူသည်။</p> <p>သားတော်ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ရောက်ကြောင်းသိ၍ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးက ၁၀၀၀ စီ အခြံအရံရှိသော အမတ် ၂၀ ယောက်ကို ပင့်လွှတ်ရာ အားလုံး ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း<br> <br>စာမျက်နှာ-67 <hr> ဖြစ်သွားကြသည်၊ ကာဠုဒါယီပင့်တော့မှ ရဟန်း ၂-သောင်းခြံရံကာ ကပိလဝတ်ကြွ၊ ဆွေမျိုးများကို တန်ခိုးပြာဋိဟာ များစွာပြကာ ကြည်ညိုစေပြီး တရားရစေသည်၊ နောက်နေ့ မြို့တံခါး၌ ရပ်တော်မူပြီး ရှေးဘုရားရှင်တို့၏ အလေ့အကျင့်ကို ဆင်ခြင်တော်မူသည်။</p> <p>ရှေးဘုရားရှင်များ ဆွမ်းခံကြွပုံကိုမြင်၍ ဆွမ်းခံကြွစဉ် ရောက်လာသော ခမည်းတော် မင်းကြီးအား တရားဟောသည်၊ နောက် နန်းတော်ပင့်၍ ကြွချီကာ ဆွေမျိုးများ ချီးမြှောက်၊ ရာဟုလာအား ရှင်ပြုပေးပြီး မလ္လတိုင်း အနုပိယသရက်တောသို့ ကြွတော်မူသည်။</p> <p>သာကီဝင်မင်းသား။ ။ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် သာကီဝင်မင်းများကို စည်းဝေးစေ၍ “ငါ့သား လူ့ဘဝဆိုလျှင် စကြာမင်းဖြစ်၍ မင်းအပေါင်းခြံရံနေမည်၊ ယခုဘုရားဖြစ်၍ မင်းသား ရဟန်းများခြံရံသင့်သည်၊ ထို့ကြောင့် ရဟန်းပြုကြပါ” ဟုမိန့်သဖြင့် မင်းသား ၁၀၀၀ တပြိုင်နက် ရဟန်းပြုကြသည်။</p> <p>အစ်ကို မဟာနာမ်က ညီအနုရုဒ္ဓါအား “အများရဟန်းပြုကြပြီ၊ ငါ့ညီ ရဟန်းပြုမလား၊ ငါပဲပြုရမလား” မေးရာ သံသရာဝဋ်ကို စက်ဆုပ်၍ “ကျွန်ုပ်ပင်ပြုပါမည်” ဟု ပြောပြီး (မိမိအပါအဝင် ၇-ယောက်မြောက်) အနုရုဒ္ဓါရဟန်းပြုလာသည်။</p> <p>အနုပိယသရက်တောသို့သွား ရဟန်းပြုသူများတွင် ထိုနှစ်ဝါအတွင်း ဘဒ္ဒိယထေရ် ရဟန္တာဖြစ်ပြီး အနုရုဒ္ဓါ ဒိဗ္ဗစက္ခုရကာ ဒေဝဒတ် သမာပတ် ၈-ပါး ပြည့်စုံ၍ အာနန္ဒာ သောတာပန်တည်သည်၊ ဘဂုနှင့် ကိမိလထေရ်တို့ နောက်မှ ရဟန္တာဖြစ်ကြ၏၊ အနုရုဒ္ဓါထေရ်ကား ရှင်သာရိပုတ္တရာထံမှ ကမ္မဋ္ဌာန်းယူ၊ စေတိယတိုင်း ပါစိနဝံသ မိဂဒါဝုန်သွား တရားအားထုတ်ရာ မဟာပုရိသဝိတက် ၇-ပါး ကြံပြီး၍ ၈-ခုမြောက် ဝိတက်၌ ခက်ခဲနေစဉ် ဘုရားရှင်ကြွလာဟောပြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ကောင်းကင်ပျံတက်၍ ဘေသကလာတောသို့ ပြန်ကြွစဉ်ပင် တေဝိဇ္ဇပတ္တရဟန္တာဖြစ်သည်၊ ဆွမ်းစားချိန်မှအပ ကြွင်းကာလ၌ အာလောကကသိုဏ်းပွားပြီး သတ္တဝါများကို ဒိဗ္ဗစက္ခုဖြင့် မပြတ်ကြည့်လေ့ရှိ၊ ဆုတောင်းလည်းရှိ၍ နောင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဘုရားရှင်က ဒိဗ္ဗစက္ခုဧတဒဂ် ပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၆။ အမျိုးမြတ်၌ဖြစ်သော ရဟန်းတို့တွင် ကာဠိဂေါဓာ မည်သော သာကီဝင်မင်းသမီး၏သား ဘဒ္ဒိယသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>စာမျက်နှာ-68 <hr> ဘဝငါးရာ။ ။ ဘဒ္ဒိယကား အရှင်အနုရုဒ္ဓါနှင့်အတူ ရဟန်းပြုသူတည်း၊ သူ့မိခင်ကား သာကီဝင်မင်းသမီးများတွင် အရွယ်အကြီးဆုံးဖြစ်သည်၊ ဘဒ္ဒိယပင် မင်းပြုလှည့်ရောက်လာရာ မင်းအဖြစ်ပယ်၍ ရဟန်းပြုနိုင်သဖြင့် အမျိုးမြတ်တို့တွင် အမြတ်ဆုံးဆိုရသည်၊ ရှေးဆုတောင်းအားဖြင့် ဘဝငါးရာအဆက်မပြတ် မင်းပြုခဲ့သောကြောင့်လည်း အမြတ်ဆုံး ဆိုနိုင်သေးသည်။</p> <p>အမျိုးမြတ်။ ။ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် သဌေးမျိုး၌ဖြစ်သော ဘဒ္ဒိယအလောင်းသည် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၊ ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ကောင်းမှုပြု၊ ဤဆုတောင်းခဲ့သည်။ အမျိုးမြတ်၌ဖြစ်ကြောင်း ကောင်းမှုကံဖြစ်သော တရားဟောနေရာများ ပြုပြင်ခင်းကျင်းခြင်း၊ တရားဟောပလ္လင်လှူခြင်း၊ ဥပုသ်အိမ်၌ ဆီမီးလှူခြင်းများကို အသက်ထက်ဆုံးပြု၊ နတ်လူတို့၌ ကျင်လည်ပြီး ကဿပဘုရားနှင့် ဂေါတမဘုရား အကြားတွင် ဗာရာဏသီပြည် သူကြွယ်အိမ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p>ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ ကြွလာပြီး ဗာရာဏသီပြည် ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းနား၌ အမြဲဆွမ်းဘုဉ်းပေးကြရာ ထိုနေရာ၌ ကျောက်ဖျာ ၈-ချပ်ခင်း၍ အသက်ထက်ဆုံး ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို ပြုစုသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည် မင်းမျိုး၌ ဖြစ်လာပြီး မင်းသား ၆-ဦးတွင် တဦးပါဝင်သည်၊ ဘုရားရှင် အနုပိယတော၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းပြု၊ ရဟန္တာဖြစ်၍ နောင် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ အမျိုးမြတ် ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>၇။ အသံသာယာသော ရဟန်းတို့တွင် လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ဗျာဒိတ်တော်ရ။ ။ အရပ်နိမ့်၍ လကုဏ္ဍကမည်သော ဘဒ္ဒိယကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးမျိုး၌ဖြစ်စဉ် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၍ ၇-ရက် ဘုရားနှင့် သံဃာအား ကောင်းမှုပြု၊ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် စိတ္တပတ္တ ဥဩငှက်ဖြစ်၍ ခေမမိဂဒါဝုန်၌နေစဉ် ဟိမဝန္တာမှ သရက်သီးရလာသောနေ့ ဘုရားရှင်ကို သံဃာနှင့်တကွ ဖူးမြင်ခိုက် ဘုရားရှင်သပိတ်၌ သရက်သီးထည့်လှူသည်၊ ထိုနေရာ၌ပင် ဘုဉ်းပေးသော ဘုရားရှင်ကို ကြည်ညိုဦးတင်ပြီးမှ မိမိအသိုက်ပြန်ကာ ၇-ရက်ပတ်လုံး ပီတိသုခဖြင့် အချိန်ကို ကုန်စေသည်။ ဤကံကြောင့် အသံချိုသာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-69 <hr> အရပ်ပုကြောင်း။ ။ ကဿပဘုရားရှင်၏ သာရီရိကစေတီ တည်ဆောက်ရေး၌ ပမာဏကို ပြောဆိုကြရာ “၇-ယူဇနာ၊ ၆-ယူဇနာ ကြီးလွန်းသည်” ဤသို့ အားလုံးပယ်ပြီး “နောင်ခါ သုတ်သင်လွယ်အောင် တမုခ်တမုခ် တဂါဝုတ်စီ ၄-မုခ်ဆိုက စေတီလုံးပတ် တယူဇနာ ဖြစ်သည်၊ အမြင့်လည်း တယူဇနာတည်မည်” ဟု ဘဒ္ဒိယအလောင်း လက်သမားဆရာကြီး၏ ဤစကားကို အားလုံးလက်ခံ အတည်ပြုကြသည်။</p> <p>ပမာဏမပြုကောင်းသော ဘုရားရှင်အား ပမာဏပြုမိသော ကံကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ ပုကွပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် သဌေးမျိုး၌ဖြစ်သည်၊ ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ်က တရားနာ၊ သဒ္ဓါဖြစ်ပြီး ရဟန်းပြု၊ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၊ ဤဧတဒဂ်ကိုလည်း ရသည်။</p> <h3>၈။ ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ ရဲရင့်စွာ ကျုံးဝါးမြွက်ဆိုနိုင်သူ ရဟန်းတို့တွင် ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ကျုံးဝါးမြွက်ဆိုပုံ။ ။ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်သောနေ့၌ သံကောက်သော့ကို ယူပြီး ကျောင်းစဉ် ပရိဝုဏ်စဉ်သွားကာ “မဂ်ဖိုလ်အရာ ယုံမှားရှိလျှင် တပည့်တော်ကို မေးပါ” ဟု ပြောဆိုလှည့်လည်သည်၊ ဘုရားရှင် ရှေ့တော်မှာပင် “ဤသာသနာ၌ တပည့်တော် ပြုသင့်သမျှကိစ္စ အထွတ်အထိပ် ရောက်ပါပြီဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသောကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်ရသည်။</p> <p>တိရစ္ဆာန်လည်း မဟာကုသိုလ်။ ။ အရှင်ကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် တောင်ခြေနေ ခြင်္သေ့ဖြစ်သည်၊ ခြင်္သေ့ အစာရှာသွားချိန် ဘုရားရှင်သည် ခြင်္သေ့ဂူဝင်ပြီး ကောင်းကင်၌ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူကာ သမာပတ်ဝင်စားသည်၊ ခြင်္သေ့ပြန်လာပြီး ဂူတံခါးမှ ရပ်ကြည့်စဉ် ဂူတွင်း၌ ဘုရားကိုမြင်၍ “ငါ့နေရာ လာနေဝံ့သူ ယောကျ်ားမြတ် ဖြစ်ရမည်၊ ဂူတွင်းထိုင်ကာ ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါ ဖြာဖြာတင့်တယ် အံ့ဖွယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါမမြင်ဖူးပါ၊ အမြတ်ဆုံး အပူဇော်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်လိမ့်မည်၊ စွမ်းအားအလျောက် ပူဇော်သင့်သည်” ကြံပြီး ရေပန်း ကုန်းပန်းတို့ဖြင့် နေရာခင်းပူဇော်ကာ တညလုံး ရှိခိုးနေသည်၊ နောက်နေ့ ပန်းဟောင်းပယ် ပန်းသစ်များဖြင့် ပူဇော်သည်။</p> <p>၇-ရက်လုံး ပူဇော်ကာ ကြီးစွာသော ပီတိသောမနဿကို ဖြစ်စေပြီး ဂူတံခါး၌ စောင့်ရှောက်သည်။ သမာပတ်မှထ၍ ဂူတံခါး၌ ဘုရားရပ်တည်စဉ် ၃-ကြိမ် လက်ယာရစ်</p> <p>စာမျက်နှာ-70 <hr> လှည့်၍ ၄-နေရာ ရှိခိုးသည်၊ ဘုရားရှင်သည် “ခြင်္သေ့အတွက် ဥပနိဿယအကြောင်း ကောင်းကောင်း ဖြစ်လောက်ပြီ” ဟု ကြံ၍ ကောင်းကင်ခရီးမှ ကျောင်းတော်သို့ ပြန်ကြွသည်။</p> <p>ခြင်္သေ့သည် ဘုရားရှင်နှင့် ကွေကွင်းခြင်းဖြင့် ဒုက္ခရောက်ကာ ကွယ်လွန်ပြီး ဟံသာဝတီမြို့ သဌေးသားဖြစ်လာသည်၊ ဘုရားတရားကြားနာစဉ် ရဲရင့်စွာ ကျုံးဝါးမြွက်ဆိုနိုင်သော ရဟန်းတစ်ပါးကို အားကျ၍ ၇-ရက်ပတ်လုံး ကုသိုလ်ပြု၊ ယင်းဆုတောင်းသဖြင့် ဘုရားရှင်ကလည်း ဗျာဒိတ်စကား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ဘာရဒွါဇ၏ လျှပ်ပေါ်သောသဘော။ ။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ပုဏ္ဏားသဌေးသား ဘာရဒွါဇ ဖြစ်လာပြီး ဗေဒပါရဂူဖြစ်ကာ တပည့် ၅၀၀ အား ပို့ချသင်ကြားပေးသည်။ ဘာရဒွါဇကား အကြီးအမှူးဖြစ်၍ ပင့်ဖိတ်ရာတို့၌ ဆွမ်းအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်ပင် ခံယူရသည်။ အနည်းငယ် လျှပ်ပေါ်သော သဘောရှိရကား “ယာဂုဘယ်မှာ၊ ဆွမ်းဘယ်မှာ” ဟု သွားလေရာရာ၌ ငုံ့မျှော်ကာ သွားတတ်၍ ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇဟု ထင်ရှားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ရောက်စဉ် ရဟန်းပြု၊ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကာ သံကောက်သော့ယူ၍ ကျောင်းစဉ် ပရိဝုဏ်စဉ်သွားကာ “မဂ်ဖိုလ်အရာ ယုံမှားသူများရှိက မေးပါ” ဟု ကြွေးကြော်လှည့်လည်သည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသည် ဝါးလုံးများဆက်ကာ ကောင်းကင်၌ ချိတ်ထားသော စန္ဒကူးနှစ်သပိတ်ကို တန်ခိုးဖြင့်ယူ၍ ကောင်းချီးပေးသော လူများခြံရံကာ ကျောင်းသို့သွား၊ ဘုရားလက်တော်၌ ကပ်လှူသည်၊ သိလျက်ပင် ဘုရားရှင်က မေးသဖြင့် အကြောင်းစုံ ပြန်လျှောက်ရာ “ဤသို့ ထူးမြတ်သောတရားကို လူများအား ပြသခြင်းသည် မသင့်တာပြုတာပဲ” ဟု ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “လူများအားပြလျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ်” ဟု ဘုရားရှင် ပညတ်တော်မူသည်။</p> <p>သံဃာ၌ထင်ရှားသော ဘာရဒွါဇ၏ဂုဏ် ၃-ပါး။ ။ ဘာရဒွါဇထေရ်နှင့် စပ်၍—<br> ၁။ ရဟန်းကိစ္စပြီးသောနေ့ နေရာတကာကြွ၍ ကြွေးကြော်ခြင်း။<br> ၂။ ဘုရားရှင်ကို ပင့်သွားလျှောက်ခြင်း။<br> ၃။ စန္ဒကူးသပိတ်ကို တန်ခိုးဖြင့်ယူခြင်း။<br> ဂုဏ် ၃-ပါးကို သံဃာများ ပြောဆိုနေကြကြောင်း ရဟန်းများက ဘုရားလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် မသင့်တာကို ကဲ့ရဲ့၍ သင့်တာကို ချီးမွမ်းမြဲဖြစ်ရာ ဤနေရာ၌ မထေရ်၏ ချီးမွမ်းသင့်သော အကြောင်းကိုသာ ယူတော်မူ၍ သတိ သမာဓိ ပညာ ဣန္ဒြေ ၃-ပါး ပွားများလေ့လာသောကြောင့်သာ ဘာရဒွါဇရဟန်း အရဟတ္တဖိုလ်ကို ကြွေးကြော်မိန့်ကြားသည်ဟု မထေရ်ကို ချီးကျူးပြီး ဤဧတဒဂ် ချီးမြှင့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-71 <hr> ၉။ တရားဟောတတ်ကုန်သော ရဟန်းတို့တွင် မန္တာဏီပုဏ္ဏေးမသား ပုဏ္ဏသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ဗေဒင် ၃-ပုံသည် ငှက်ပျောတုံး</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားမပွင့်မီ ဟံသာဝတီပြည် ပုဏ္ဏားသဌေး ဂေါတမဖြစ်၍ ဗေဒင်နှင့်တကွ အတတ်ပညာအားလုံး တတ်မြောက်သည်၊ တပည့် ၅၀၀ အခြံအရံထား လှည့်လည်သွားလာယင်း ဗေဒင် ၃-ပုံ၏ လွတ်မြောက်ကြောင်းတရား မဖြစ်ပုံ၊ ငှက်ပျောတုံးပမာ အတွင်း၌ အနှစ်မပါပုံ၊ ဖွဲကိုထောင်း၍ ဆန်မရပုံကို မြင်သဖြင့် တပည့် ၅၀၀ နှင့်တကွ တောင်ခြေသွား ရသေ့ပြုကြသည်၊ အခြံအရံရသေ့ တသောင်းရှစ်ထောင်အထိ ရောက်လာရာ ဆရာဂေါတမ၏ အဆုံးအမ၌ တည်၍ အားလုံး အဘိညာဉ်သမာပတ် ပြည့်စုံကြသည်။</p> <p>ဂေါတမရသေ့ အိုလာချိန်၌ ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူ၍ ရဟန်းတသိန်းခြံရံလျက် ဟံသာဝတီမြို့၌ သီတင်းသုံးစဉ် ယင်းရသေ့ပရိသတ်များကို ဉာဏ်၌ ထင်လာသဖြင့် မထင်မရှား ဘုရားရှင်တစ်ပါးတည်း ဂေါတမရသေ့ထံ ကြွသွားသည်။</p> <p>ဗေဒင်လက္ခဏာ၏ ဂုဏ်ကျေးဇူး။ ။ တပည့်များ သစ်သီးရှာသွား၍ ဂေါတမရသေ့ တစ်ပါးတည်းရှိစဉ် ကျောင်းတံခါး၌ ရပ်လာသော ဘုရားရှင်ကို ဂေါတမရသေ့သည် (ဘုရားရှင်ပွင့်နေပြီဖြစ်ကြောင်း မသိသော်လည်း) အဝေးက မြင်စဉ်ပင်— “ခန္ဓာကိုယ် အနေအထားလက္ခဏာများကို ကြည့်၍ လူ့ဘဝဆိုလျှင် စကြာမင်း၊ ရဟန်းဖြစ်လျှင် ဘုရားမြတ်စွာဧကန်သာ ဤယောကျ်ားဖြစ်ရမည်” ဟုသိ၍ မြင်မြင်ချင်း ရှိခိုး၍ “ဤနေရာ ကြွတော်မူပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၍ နေရာခင်းပေးသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ဂေါတမရသေ့အား တရားဟောနေချိန် ရသေ့များပြန်လာကြရာ နိမ့်သောနေရာ၌ သူတို့ဆရာ ဂေါတမ နေပုံကိုမြင်၍ “ငါတို့ဆရာထက်မြတ်သူ လောကမှာ မရှိ၊ ငါတို့အထက်ရှိနေရာ မြတ်သောနေရာ၌ တစ်ပါးပုဂ္ဂိုလ်ကို တွေ့နေရသည်၊ သူမြတ်စင်စစ် ဤယောကျ်ားဖြစ်မှာပဲ” ဆိုကာ ခြင်းတောင်းများ ယူလာကြသည်။</p> <h3>ဂေါတမရသေ့၏ ဂါရဝ နိဝါတမင်္ဂလာ</h3> <p>ဂေါတမရသေ့သည် ဘုရားရှေ့မှာ တပည့်တွေက သူ့ကိုရှိခိုးမှာ ကြောက်ပြီး အဝေးကပင်— “တပည့်တို့၊ ငါ့ကို မရှိခိုးကြနှင့်၊ တလောကလုံးမှာ အမြတ်ဆုံးပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ပြီး အားလုံးရှိခိုးထိုက်တဲ့ယောကျ်ား ဤနေရာမှာ ထိုင်နေသည်၊ ထိုယောကျ်ားကို ရှိခိုးကြ” ဟု ကြိုတင်မိန့်ကြားနေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-72 <hr> ရသေ့အားလုံး ဘုရားရှိခိုးပြီး သစ်သီးဆွမ်း ကပ်ကြသည်၊ ဘုရားရှင်သည် ဆွမ်းကိစ္စပြီးစီးသော် “အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူသည် ရဟန်းတသိန်းပင့်၍ လာကြစေ” ဟု ကြံတော်သဖြင့် သံဃာများ ကြွလာကြသည်။</p> <p>ဂေါတမရသေ့သည် တပည့်များအား ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများအတွက် ပန်းနေရာများ စီစဉ်စေသည်၊ ဘုရားရှင်အား ဂေါတမရသေ့ ထီးမိုးပူဇော်စဉ် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ သမာပတ်ဝင်စားကြသည်၊ နိရောဓမှ ထလတ်သော် ဓမ္မကထိကဧတဒဂ်ရ ရဟန်းအား ပန်းအနုမောဒနာတရား ဟောကြားစေသည်။</p> <h3>ဆရာချန်၍ ကျန်တပည့်များ နိဗ္ဗာန်သွားကြ</h3> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ဟောကြားပြီး အဆုံး၌ ဂေါတမရသေ့မှတစ်ပါး ၁၈၀၀၀ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြ၏၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းဖြစ်ကြ၍ ဂေါတမရသေ့ကမူ ဓမ္မကထိကဧတဒဂ်ဆုကို တောင်းရာ (ဉာဏ်တော်ဖြင့်ကြည့်ပြီး ဗျာဒိတ် ပေးတော်မူလိုက်သည်)။</p> <p>ဂေါတမရသေ့သည် အသက်ထက်ဆုံး ဘုရားရှင်ကို လုပ်ကျွေး၍ ကောင်းမှုပြု လူနတ်တို့၌ဖြစ်ကာ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်မြို့နယ် ဒေါဏဝတ္ထုပုဏ္ဏားရွာ ပုဏ္ဏားသဌေး ပုဏ္ဏလုလင်ဖြစ်လာသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရား ရာဇဂြိုဟ်သီတင်းသုံးစဉ် အရှင်ကောဏ္ဍညထေရ် ကပိလဝတ်ကြွ၍ တူပုဏ္ဏကို ရဟန်းပြုပေးပြီး နောက်တစ်နေ့ ဘုရားထံ ပြန်လာကာ ဆဒ္ဒန်အိုင်နေဖို့ခွင့်ပန်သွားသည်။ အရှင်ပုဏ္ဏကား ဦးရီးတော်အရှင်ကောဏ္ဍည နှင့်အတူ ဘုရားထံ မလိုက်ဘဲ “ရဟန်းကိစ္စပြီးမှ ဘုရားထံသွားမည်” ဟု ကြံ၍ ကပိလဝတ်မှာပင် နေခဲ့သည်။ ဆက်လက်အားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သည်။ သူ့ထံရဟန်းပြုကြသူ တပည့် ၅၀၀ လည်း အရှင်ပုဏ္ဏ၏ ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါး ဩဝါဒ၌ တည်ပြီး ရဟန္တာချည်းပင် ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>အရှင်ပုဏ္ဏ၏ တွေးခေါ်မြော်မြင် ဆောင်ရွက်စဉ်</h3> <p>တပည့် ၅၀၀ က “ဘုရားဖူးချိန်ကျပါပြီ” ဟု ဆရာပုဏ္ဏအား လျှောက်ရာ အရှင်ပုဏ္ဏက— “ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါး ငါရသည်ကို ဘုရားရှင် သိသည်၊ ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါးကို မလွှတ်ဘဲ အမြဲငါတရားဟောသည်၊ ငါသွားလျှင် အားလုံးသံဃာ ခြံရံလိုက်ပါလိမ့်မည်၊ ပရိသတ်နှင့်သွား ဘုရားမဖူးသင့်၊ သူတို့ ရှေးဦးသွားဖူးကြပါစေ” ဟု ကြံကာ ရှေ့က သွားနှင့်ပြီး ဖူးမြင်ရှိခိုးဖို့ မှာကြားလိုက်သည်။</p> <p>ရဟန်းတော် ၅၀၀ ရာဇဂြိုဟ် ဘုရားထံတော် ရောက်၍ ပဋိသန္တာရပြုပြီး ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါး ရသောရဟန်းကို မေးရာ ရှင်ပုဏ္ဏဟု ဖြေရာတွင် ထိုစကား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ကြား၍ အရှင်ပုဏ္ဏအား တွေ့မြင်လိုတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-73 <hr> အရှင်ပုဏ္ဏ ဘုရားရှင်ထံတော်ကြွ၊ ဖူးမြင်၊ တရားနာပြီး အန္ဓတောသို့ကြွ၍ သစ်ပင်ရင်း၌ နေ့သန့်စင်သည်၊ ထိုအခိုက် ရှင်သာရိပုတ္တရာရောက်လာပြီး ဝိသုဒ္ဓိ ၇-ပါး အစဉ်ကိုမေးရာ အရှင်ပုဏ္ဏက ဖြေကြားသည်၊ အချင်းချင်း ဝမ်းမြောက်ကြ၏၊ နောက်ပိုင်းတွင် ဘုရားရှင်က ဓမ္မကထိကဧတဒဂ် ပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀။ အကျဉ်းအားဖြင့် ဟောအပ်သော တရားတော်၏အနက်ကို အကျယ်အားဖြင့် ဝေဖန်တတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာကစ္စာနသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>သဒ္ဒါအနက် ၂-ချက် ဝေဖန် အရှင့်ဉာဏ်</h3> <p>ဘုရားရှင်၏ အကျဉ်းစကားကို အချို့က အနက်နှင့် စပ်၍သာ ဖြည့်စွမ်းနိုင်ပြီး အချို့ကား သဒ္ဒါနှင့်စပ်၍သာ ဖြည့်စွမ်းနိုင်သည်၊ အရှင်မြတ်ကား ၂-ပါးလုံးနှင့်စပ်ပြီး ဖြည့်စွမ်းနိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့် ယင်းဧတဒဂ်ရသည်၊ အရှင်မြတ်၏ ရှေးဆုတောင်းကလည်း ဤအတိုင်းပင်တည်း။</p> <h3>လှပ ချော ချင် ဒါနပင်တည်း</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် သူကြွယ်ဖြစ်ကာ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတစ်ပါးကို အားကျပြီး ၇-ရက်လှူ၊ ဤဆုယူသည် ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီမြို့သားဖြစ်၍ ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံလတ်သော် စေတီတော်၌ တသိန်းတန် ရွှေအုတ်ပူဇော်ပြီး “ဖြစ်လေရာရာ၌ တပည့်တော် အဆင်း ရွှေလိုဝင်းပါစေ” ဟု ဆုတောင်းခဲ့သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဥဇ္ဇေနီမြို့ ပုရောဟိတ်သား ဖြစ်လာသည်၊ ရွှေအဆင်းရှိ၍ ကဉ္စနလုလင် အနွယ်အားဖြင့် ကစ္စာန တွင်သည်၊ ဗေဒင်တတ်၍ အဖရာထူး ပုရောဟိတ်ရာထူး ရပါ၏၊ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်းက အမတ်များကို ဘုရားပင့်ခိုင်းရာ စွမ်းနိုင်သူမရှိ၍ ကစ္စာနပုရောဟိတ်ပုဏ္ဏားကိုပင် တာဝန်ပေးရာ ရဟန်းပြုခွင့်တောင်းသဖြင့် “ဘာပဲလုပ်လုပ် ဘုရားရှင်ကိုသာ ပင့်ခဲ့” ဟု မင်းက မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>သင့် မသင့်ဆင်ခြင်-မြတ်ဘုရား ဉာဏ်တော်ရှင်</h3> <p>ကစ္စာနပုရောဟိတ်သည် “ဘုရားထံသွားရာ ပရိသတ်နှင့် အလုပ်မဖြစ်” ဟုကြံပြီး မိမိအပါအဝင် ၈-ဦးသာ သွားကြသည်။ ဘုရားတရား နာကြရ၍ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာဖြစ်၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အရှင်ကစ္စာနသည် ကာဠုဒါယီထေရ်ကဲ့သို့ပင် ဘုရားရှင် ဥဇ္ဇေနီမြို့ ကြွဖို့ ခရီးကြွခြင်းဘွဲ့ ဂုဏ်ကျေးဇူး ချီးကျူးလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင် သိတော်မူသော်လည်း ဘုရားရှင်တို့မည်သည် အကြောင်းတစ်ခုခုကြောင့် မသင့်သောနေရာကို မကြွသည်သာဖြစ်သောကြောင့် “ရဟန်း၊ သင်သာသွားပါ၊ သင်သွားလျင်လည်း မင်းကြည်ညိုပါလိမ့်မည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-74 </p><hr> <h3>ပစ္စည်းမဲ့သော်လည်း သဒ္ဓါမမွဲလျှင် ဖုန်းကံရှင်ဖြစ်နိုင်သည်</h3> <p>အရှင်ကစ္စာနအပါ ရဟန္တာ ၈-ပါးသည် ဥဇ္ဇေနီမြို့ ပြန်ကြွလာရာ လမ်းခွတ်လတ် တေလပနာဠိနိဂုံး၌ ဆွမ်းခံတော်မူသည်၊ ထိုနိဂုံး၌ သဌေးသမီး ၂-ယောက်ရှိရာ တစ်ယောက်မှာ ဆင်းရဲသွားသည်၊ မိဘများလည်း မရှိတော့၍ အထိန်းတော်နှင့်နေရ၏၊ လှပ၍ ဆံပင်ကောင်းလှသည်၊ တစ်ယောက်မှာ ချမ်းသာမြဲ ချမ်းသာသော်လည်း ဆံပင်မကောင်း၍ ပထမအမျိုးသမီးဆံပင်ကို တရာ တထောင် ပေးဝယ်ဖူးသည်၊ မရပါ။</p> <p>အရှင်မြတ် ၈-ပါး ဆွမ်းမရဘဲ သပိတ်ချည့် ကြွလာကြသည်ကို ပထမအမျိုးသမီး မြင်ရာ “ငါ့မှာ ဥစ္စာမရှိသော်လည်း ဆံပင်ရှိသည်။ ဆံပင်ကို သဌေးသမီး အဝယ်လွှတ်ဖူးသည်၊ ရသမျှနှင့် ရောင်းလှူရမှာပဲ” ဟု ကြံပြီး မထေရ်များကို အိမ်သို့ အထိန်းတော်စေလွှတ်ပြီး ပင့်ထားလိုက်သည်။</p> <p>ပထမအမျိုးသမီးသည် အခန်းတွင်းဝင်၍ အထိန်းတော်အား သူ့ဆံပင်ကို ဖြတ်စေပြီး “အမေ၊ ဤဆံပင်များကို သဌေးသမီးအား ပေးပြီး သူပေးသမျှ ငွေယူခဲ့ပါ၊ အရှင်တို့အား ဆွမ်းလှူရအောင်” ဟုဆိုရာ အထိန်းတော်သည် သူမပြောတိုင်း မျက်ရည်သုတ်ပြီး ဆံပင်ယူသွားရောင်းသည်။</p> <h3>ဆံပင်ကိုဖြတ် ၈-ကျပ်နှင့်ရောင်း မင်းကတော်လောင်း</h3> <p>ရောင်းကုန်မည်သည် တန်ဖိုးရှိသော်လည်း ရောင်းချင်လွန်းလျှင် တန်ဖိုးလျှော့သည်သာဖြစ်ရာ ပေးသမျှ ၈-ကျပ်ကိုပင် အထိန်းတော် ယူလာရသည်၊ ပထမသဌေးသမီးသည် တစ်ပါး ၁-ကျပ်တန်ထား၍ အရှင်မြတ်များအား ဆက်ကပ်စေသည်။</p> <p>အခန်းတွင်း၌နေသော သဌေးသမီး၏ ဥပနိဿယကို မြင်၍ အရှင်ကစ္စာနက ခေါ်ခိုင်းရာ မထေရ်တို့၌ ရိုသေသဖြင့် တခွန်းခေါ်ရုံဖြင့် ရောက်လာရှိခိုး၊ သဒ္ဓါတိုးတော့သည်၊ လယ်ယာမြေကောင်း၌ တည်သောဆွမ်းသည် ချက်ချင်းမနှေး အကျိုးပေးရကား ရှိခိုးလိုက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ဆံပင်များ ပကတိအတိုင်း တည်ရှိကုန်တော့သည်၊ မထေရ်များ ယင်းဆွမ်းကို အလှူခံပြီး သဌေးသမီးမျက်မြင်ပင် ကောင်းကင်ပျံတက် ကဉ္စနတောဥယျာဉ်၌ ဆင်းကြသည်။ ဥယျာဉ်မှူးလျှောက်တင်ချက်အရ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်း ရောက်လာ ရှိခိုးပြီး ဘုရားရှင်ကိုမေးလျှောက်ရာ ဘုရားကိုယ်စား မိမိကို လွှတ်ကြောင်းနှင့်တကွ ဆွမ်းဆိုင်ရာမေးမှုနှင့်စပ်၍ သဌေးသမီး၏ စေတနာကို မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>စေတနာမှန်၍ အကျိုးပေးသန်သည်</h3> <p>မင်းသည် မထေရ်များအတွက် နေရာစီစဉ် ပင့်ဖိတ်ပြီး နန်းတော်ပြန်ကာ သဌေးသမီးကို ခေါ်စေပြီး မိဖုရားကြီးအရာ ထားလိုက်၏၊ မထေရ်များအားလည်း အထူးပူဇော်သည်၊ မထေရ်ထံ၌ လူများ ရဟန်းပြုကြရာ တမြို့လုံး သင်္ကန်းရောင် ထိန်ဝင်းတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-75 <hr> မိဖုရားသည်လည်း သားတယောက်ဖွားမြောက်ရာ ဂေါပါလမင်းသားဟု အမည်မှည့်သဖြင့် မိခင်သည်လည်း ဂေါပါလမိခင်ဟုတွင်ကာ အရှင်မြတ်တို့ကို ကြည်ညိုလှသဖြင့် မင်းကြီးခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ကဉ္စနတောဥယျာဉ်၌ ကျောင်းဆောက်လှူသည်။</p> <p>အရှင်ကဉ္စနသည် ဥဇ္ဇေနီတမြို့လုံးကို ကြည်ညိုစေပြီး ဘုရားထံပြန်ရောက်၍ ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဓုပိဏ္ဍိကသုတ္တန်၊ ကစ္စာနပေယျာလ၊ ပါရာယနသုတ္တန်၊ ဤ ၃-သုတ်ကို အတ္ထုပ္ပတ်ပြု၍ ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၂။ ဒုတိယဝဂ်</h3> <p>၁။ စိတ်ပြင်ပြီးသောကိုယ်ကို ဖန်ဆင်းတတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် စူဠပန္ထကသည် အမြတ်ဆုံး။<br> ၂။ ရူပါဝစရဈာန်အရာ၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာသူ ရဟန်းတို့တွင် စူဠပန္ထကသည် အမြတ်ဆုံး။<br> ၃။ အရူပါဝစရဈာန်အရာ၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာသူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာပန္ထကသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>အောင်မြင်ထူးခြား ဖန်ဆင်းမှုများ</h3> <p>အခြားရဟန်းများသည် ၄-၅ ပါးကိုသာ ဖန်ဆင်းနိုင်သည် အများမဖန်ဆင်းနိုင်၊ ပုံတူတစ်မျိုးသာထား၍ အလုပ်လုပ်ပုံတစ်မျိုးသာ ဖန်ဆင်းနိုင်သည်၊ စူဠပန္ထကကား ဆင်ခြင်မှုတစ်ခုဖြင့် ရဟန်းတထောင် ဖန်ဆင်းနိုင်သည်၊ ရဟန်း ၂-ပါးသော်မှ တစ်ပါးနှင့်တစ်ပါးမတူ၊ အလုပ်အကိုင်တစ်မျိုးစီ ဆောင်ရွက်နေသည်တို့ကို ဖန်ဆင်းနိုင်၍ ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>လမ်းမှာဖွားမြင် ညီနောင်အရှင်</h3> <p>လမ်းမှာဖွားမြင်၍ ပန္ထက အမည်ရသော ညီနောင် ၂-ဦး၊ အစ်ကိုသည် မဟာပန္ထက၊ ညီသည် စူဠပန္ထက။ ဤညီနောင် ၂-ဦးအား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သူကြွယ်ညီနောင်ဖြစ်ကာ ဧတဒဂ်ရ အရှင်မြတ်တစ်ပါးကို အားကျ၍ မဟာဒါနပြုကာ ညီက ဧတဒဂ်နှစ်ခု၊ အစ်ကိုက တစ်ခု တောင်းခဲ့သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသောအခါလည်း စေတီတော်ကို ရွှေဖြင့်ပူဇော်ကြသည်၊ ကမ္ဘာတသိန်းလွန်ပြီးအထိ မဟာပန္ထကအတွက် သီးခြားကုသိုလ် မတွေ့ရသော်လည်း စူဠပန္ထကကား ကဿပဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြု၍ အနှစ် ၂-သောင်း ဩဒါတကသိုဏ်းပွားများခဲ့သည်၊ ငါတို့ဘုရားပွင့်၍ ရာဇဂြိုဟ် ဝေဠုဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဤအရှင် ၂-ပါး ရဟန်းဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-76 </p><hr> <h3>ဘဝဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ်မှာ အံ့ဖွယ်ရာ</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဓနသေဋ္ဌိသဌေးသမီးသည် အိမ်မှာ အလုပ်သမားနှင့် ရင်းနှီးသဖြင့် မိဘများကြောက်ပြီး အရပ်တပါး ထွက်သွားကြသည်၊ ပထမသားဦးဖွားခါနီး၍ မိဘထံပြန်ဖို့ လင်ကိုပူဆာသော်လည်း မရ၊ မပြန်ဝံ့ကြောင်း သိပြီး သဌေးသမီး ပြန်လာရာ လမ်းမှာပင် သားဖွားသည်၊ ထိုအချိန် လင်ယောကျ်ားမှီလာပြီး “သားဖွားဖို့ မိဘအိမ်ပြန်တာကိစ္စပြီးမှပဲ မသွားပါနှင့်တော့ ပြန်ကြပါစို့” ပြောပြီး စိတ်တူကိုယ်မျှ ပြန်လာကြသည်။</p> <p>ဒုတိယသားဖွားခါနီးအချိန်၌လည်း မိဘထံပြန်၊ လမ်းမှာပင် ဖွားမြင်ကိစ္စပြီး၍ နောက်ကြောင်းပြန်ကြသည်၊ မဟာပန္ထကသည် “ဘကြီး ဘထွေး အဘိုး အဘွား” ဟု အခြားကလေးများ ပြောဆိုသံကိုကြား၍ မိခင်အား မေးရာ ရာဇဂြိုဟ်မြို့၌ ဓနသေဋ္ဌိသဌေး အဘိုးနှင့် ဆွေမျိုးများ ရှိကြောင်းကိုသာ ပြောသည်၊ ရာဇဂြိုဟ်မြို့သို့ မိမိမသွားရခြင်း အကြောင်းကိုကား ဖုံးထားသည်။</p> <h3>တကြောင်းမထောက် တကြောင်းထောက်ပြန် သွေးသားမှန်က ချစ်ကြင်ရ၏</h3> <p>သားများက အဖန်ဖန်မေးသဖြင့် အဘိုးအိမ်ပို့ရန် လင်မယား ၂-ဦး တိုင်ပင်ကာ ကလေးများခေါ်၍ ရာဇဂြိုဟ်မြို့နား ဇရပ်တခု၌နေပြီး သမီးသည် မြေး ၂-ယောက်ခေါ်လာကြောင်း မိဘများက သတင်းပို့သည်။ မိဘများက “သံသရာမှာ သားသမီးမတော်ဖူးသူ မရှိ၊ ဤလင်မယား ငါတို့ကို အရှက်ပွားစေသည်၊ ငါတို့ မမြင်လို၊ ဤမျှသော ဥစ္စာယူ၊ တော်ရာသွားအသက်မွေးကြ၊ မြေး ၂-ယောက်ကိုတော့ ဤအိမ်လိုက်ခိုင်း” သဖြင့် မြေး ၂-ဦး အဘိုးအိမ်မှာ နေကြရသည်။</p> <p>ညီက ငယ်သေးသဖြင့် အစ်ကိုသာ အဘိုးနှင့်အတူ ဘုရားထံသွား အမြဲတရားနာရ၍ ရှင်ပြုလိုရကား အဘိုးထံ ခွင့်တောင်းရာ “တလောကလုံး ရှင်ပြုသည်ထက် ငါ့မြေး ရှင်ပြုတာ အဘိုးအတွက် အကောင်းဆုံးပါပဲ” ဟု ပြောဆို ခွင့်ပေးပြီး ရှင်ပြု၊ အသက်ပြည့်သော် ရဟန်းပြုသည်၊ ပိဋက ၃-ပုံ သင်ယူပြီး တရားအားထုတ်ရာ အရူပဈာန် ၄-ပါးအထိရ၊ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ဝိပါက်ကြမ္မာ မလွတ်သာရှင့်။ ။ ညီငယ်အား ဤချမ်းသာမျိုး ပေးလိုသဖြင့် အဘိုးထံ ခွင့်တောင်းပြီး ရှင်ပြုပေးသည်၊ ညီငယ်သည်နောင် တော်ထံ၌ “ပဒုမံ ယထာ-မမဃာ ဝါသာ” ကို ၄-လ သင်သော်လည်း မတတ်သဖြင့် “သာသနာနှင့်မတော်” ပြောပြီးနှင်ရ၊ ကျောင်းတိုက်အစွန် သွားငိုနေတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-77 <hr> ထိုအချိန် ရာဇဂြိုဟ်ဆရာဇီဝက၏ သရက်ဥယျာဉ်၌ ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးရာ သံဃာ ၅၀၀ အား ဇီဝကက ဆွမ်းစားပင့်သည်၊ နောင်တော် မဟာပန္ထကသည် ဆွမ်းညွှန်းတာဝန်ရှိသည့်အလျောက် ညီ စူဠပန္ထကကို ချန်ထားလိုက်သည်၊ စူဠပန္ထက အလွန်စိတ်ဆင်းရဲနေသည်ကို ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့်— “သင့်နောင်တော်မှာ သူတပါးအလို သိနိုင်သော ဉာဏ်မရှိ၊ သင်ကား ငါဘုရားကိုယ်တိုင် ဆုံးမထိုက်သူဖြစ်သည်” ဟု အားပေးမိန့်ကြားပြီး “ရဇောဟရဏံ ရဇောဟရဏံ” ဟု ဆုပ်နယ်ပွားများဖို့ စင်ကြယ်သော အဝတ်ပိုင်းကို တန်ခိုးဖြင့် ဖန်ဆင်းပေးလိုက်သည်။</p> <p>ဆုပ်နယ်ယင်း ညစ်သွားပုံ၊ ထမင်းအိုးလက်နှီးပမာ ဖြစ်လာပုံကိုမြင်၍ ဉာဏ်ရင့်လာသောအခါ ဖြစ်ပျက်တင်ပြီး “ဖြူစင်သော အဝတ်ပိုင်းသည် ခန္ဓာကိုယ်ကိုမှီ၍ ညစ်နွမ်းရသလို ဤစိတ်လည်း အလားတူပင်” ဆင်ခြင်ပွားများသဖြင့် ရသော ရူပဈာန် ၄-ပါးကို အခြေခံပြုကာ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ် ရတော့သည်၊ အရဟတ္တမဂ်ဖြင့်ပင် ပိဋက ၃-ပုံကို လည်းကောင်း၊ အဘိညာဉ် ၆-ပါးကို လည်းကောင်း ရတော်မူ၏၊ တယောက်က အများ၊ အများက တယောက် ဖြစ်အောင်လည်း ဖန်ဆင်းနိုင်သည်။</p> <h3>စူဠက တထောင် မတူအောင်ဖန်ဆင်း</h3> <p>နောက်နေ့ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ ၄၉၉-ပါး ဆရာဇီဝကအိမ်ရောက်၍ ယာဂုကပ်ရာ “ကျောင်းမှာ ရဟန်းတပါး ကျန်သေးသည်” မိန့်ပြီး ဘုရားရှင်က သပိတ်ကို လက်ဖြင့် ပိတ်ထားလိုက်သည်၊ ဆရာဇီဝက ခိုင်းသဖြင့် ကျောင်းသွားပင့်ရာ အပင့်မလာမီ တစ်ပါးနှင့်တစ်ပါးမတူ၊ နေထိုင်လုပ်ကိုင်ပုံလည်း မတူသော သံဃာ ၁၀၀၀ ကို စူဠပန္ထကက ဖန်ဆင်းထားသဖြင့် အပင့်ရခက်နေရကား ဇီဝကထံ ပြန်သွားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်အမိန့်အရ “စူဠပန္ထကဆိုတာ မည်သူပါလဲ” ဟု မေးလျှောက်၍ ပင့်ပြန်ရာ သံဃာ ၁၀၀၀ လုံးက “ငါ စူဠပန္ထကပဲ” ဟု မိန့်ကြပြန်သဖြင့် ပြန်သွားရပြန်သည်၊ အရိယာဖြစ်ပြီးသော ဆရာဇီဝကသည် “တန်ခိုးရှင် ရဟန်းများ” ဟု သိပြီး “ပထမဆုံး ဖြေသောရဟန်းကိုသာ ဘုရားရှင်ခေါ်တယ်ဟု လျှောက်ပြီး သင်္ကန်းစွန်းကိုင်လိုက်” ဟု မှာကြားပင့်စေမှ ၁၀၀၀ ပျောက်ပြီး တပါးတည်းပင် ရလာ၊ ဘုရားရှင်လည်း ယာဂု အလှူခံသည်။</p> <h3>လူနတ်များ အားထားရာသခင် ဘုရားရှင်</h3> <p> “၄-လ တဂါထာမရနိုင်သူကို တန်ခိုးရှင်ဖြစ်အောင် ပြုတော်မူသော ဘုရားရှင်တို့မည်သည် အလွန်လျှင် ဂုဏ်ကြီးတော်မူပါပေသည်” ဟု သံဃာတော်များ ပြောစကားနှင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-78 <hr> စပ်၍ “ငါဘုရား အဆုံးအမအတိုင်း အားထုတ်၍ လောကုတ္တရာအမွေရခြင်းသည် အံ့ဖွယ်မဟုတ်၊ ရှေးက ငါဘုရား ဉာဏ်မရင့်ကျက်သေးမီ ငါ့ဩဝါဒအတိုင်း လုပ်၍ ဤစူဠပန္ထကသည် လောကအမွေကို ရဖူးပြီ” ဟု ကြွက်သေတခု အရင်းပြုဇာတ်တော်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>စူဠသေဋ္ဌိ ဇာတ်တော်</h3> <p>ဗာရာဏသီမြို့ နိမိတ်ဖတ်ပညာရှင် စူဠသေဋ္ဌိသဌေးသည် ဗြဟ္မဒတ်မင်းထံ အခစားသွားစဉ် လမ်း၌ ကြွက်သေကိုတွေ့၍ နက္ခတ်ကြည့်ပြီး “ဉာဏ်ရှိသူသည် ဤကြွက်သေကို အရင်းပြု၍ ချမ်းသာနိုင်သည်” ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <h3>နက္ခတ်ဗေဒင် ဉာဏ်ပင်မိန့်ကြား ကောင်းကျိုးများ</h3> <p>ထိုစကား သူဆင်းရဲတဦးကြား၍ “သဌေးကြီးပြောတာဖြစ်မည်” ဟု ကြံပြီး ကြွက်သေကို ကြောင်စားဖို့ ဈေးသွားရောင်းရာ တကကဏိ(ကသပြာ၏ ၁/၄) ရခဲ့သည်။ ယင်းဖြင့် ထန်းလျက်ဝယ်ပြီး ရေအိုးတလုံးပါယူကာ တောမှလာသော ပန်းသည်များကို ထန်းလျက်ကျွေး ရေတိုက်သည်။</p> <p>တဆုပ်စီပေးခဲ့သော ပန်းသည်များ၏ ပန်းတို့ကိုရောင်းကာ ထန်းလျက်ဝယ်ပြီး ပန်းခြံသွားပြန်ရာ တဝက်သာခူးပြီးသော ပန်းခင်းတို့ကို ရသဖြင့် မကြာမီ ငွေ ၈-ကျပ် ထုပ်နိုင်တော့သည်။</p> <p>လေမုန်တိုင်းထန်သောတနေ့ ဥယျာဉ်ဟောင်းသွား၍ ထင်းများစုပြီး အိုးဖိုသို့သွားရောင်း ၁၆-ကျပ် ရပြန်သဖြင့် ၂၄-ကျပ် လုပ်နိုင်သောအခါ မြို့တံခါးနှင့် မလှမ်းမကမ်းနေရာ၌ ရေအိုးစင်ထား၍ မြက်ထမ်းသမား ၅၀၀ အား ရေတိုက်ပြန်၏၊ ကုန်းလမ်း ရေလမ်း အလုပ်သမားများနှင့်လည်း မိတ်ဖွဲ့ထားလိုက်သည်။</p> <h3>လောကအကြောင်း ပေါင်းသင်းကောင်းမှ ကြီးပွားရ၏</h3> <p> “မနက်ဖြန်ဤမြို့သို့ မြင်း ၅၀၀ နှင့် မြင်းကုန်သည်လာလိမ့်မည်” ဟု ကုန်းလမ်းအလုပ်သမားများက သတင်းပို့ရာ မြက်ထမ်းသမားများထံမှ မြက်ထုံး ၅၀၀ တောင်းပြီး ၁၀၀၀ ဖြစ်အောင် ပွားကာ ရောက်လာသော မြင်းကုန်သည်အား ရောင်းသဖြင့် ငွေ ၁၀၀၀ ကျပ် ရတော့သည်။</p> <p>၂-ရက် ၃-ရက်ကြာသော် ဆိပ်ကမ်းအလုပ်သမားက “သင်္ဘောဆိပ်မှာ သင်္ဘောကြီးဆိုက်ပြီ” ဟု လာပြောရာ ကိရိယာတန်ဆာစုံလင်သော ရထားတစီးကို ၈-ကျပ်ဖြင့် ငှားပြီး သင်္ဘောဆိပ်သို့သွား၍ လက်စွပ်တကွင်း သင်္ဘောသူကြီးအား စရန်ပေးကာ</p> <p>စာမျက်နှာ-79 <hr> မနီးမဝေးနေရာ၌ ကန့်လန့်ကာကာ၍ အခန့်စားနေလိုက်သည်။ “အပြင် ကုန်သည်များလာလျှင် ၃-ခုမြောက် ဆင့်ကြားသတင်းစကားဖြင့် လာပြောကြ” ဟု သူ့လူများကို မှာထား၏။</p> <p>သင်္ဘောဆိုက်ပြီကြား၍ ဗာရာဏသီမှ ကုန်သည် ၁၀၀ ကုန်ဝယ်လာကြရာ “သင်တို့ ကုန်ရမှာမဟုတ်၊ ဤမည်သောနေရာ၌ ကုန်သည်ကြီးက အားလုံးစရန်ပေးပြီးပြီ” ဟု သူ့လူများက ပြောလိုက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ကုန်သည် ၁၀၀ က ၁၀၀၀ိ စီ သင်္ဘော၌ အစုရှင်အဖြစ်ပေးရာ တသိန်းရပြီး နောက်ထပ် ၁၀၀၀ိ စီ (တို့ပညာရှိငယ်ကို အစုရှင်အဖြစ်မှ ထွက်စေပြီး) အမြတ်အစွန်းပေးပြန်ရာ တသိန်း၊ စုစုပေါင်း ၂-သိန်း ကြွယ်ဝသွားတော့သည်။</p> <h3>ဥစ္စာရှာရာ ဉာဏ်ကူပါက ဥစ္စာအပြင် ကြင်ရာလည်းဝင်</h3> <p>အသပြာ ၂-သိန်းယူလာသောသူငယ်ကို စူဠသေဋ္ဌိသဌေးက ဥစ္စာရပုံရနည်းကို မေးသည်၊ “အရှင်တို့ပြောဆိုသောအကြောင်းကို အခြေခံ၍ ၄-လအတွင်း ရပါသည်” စသည်ဖြင့် ပြောဆိုရာ “ဤသူငယ်ကို အပိုင်ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး အရွယ်ရောက်သော သမီးနှင့် ပေးစားလိုက်သည်။</p> <p>စူဠသေဋ္ဌိသဌေးကွယ်လွန်သော် သူငယ်သည် သဌေးအရာ ဆက်ခံရတော့သည်။ ဘုရားရှင်သည် ဝတ္ထု ၂-ခု အနုသန္ဓေစပ်၍ “အပ္ပကေနပိ မေဓာဝီ” စသောဂါထာကို ဟောတော်မူသည်၊ နောင်အခါ ညီနောင် ၂-ပါးအား ဆိုင်ရာဧတဒဂ်ရာထူးများ ချီးမြှောက်တော်မူသည်။</p> <h3>၄။ ကိလေသာ ကင်းရှင်းနေခြင်းရှိသူ ရဟန်းတို့တွင် သုဘူတိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>၅။ မြတ်သောအလှူကိုခံထိုက်သူ ရဟန်းတို့တွင် သုဘူတိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ကိလေသာကင်းရှင်းပုံ။ ။ ရဟန္တာမှန်သမျှ ကိလေသာကင်းကြပြီ ဖြစ်သော်လည်း အရှင်မြတ်ကား တရားဟောမှုနှင့်စပ်၍ ကိလေသာကင်းရှင်းနေခြင်းရှိသည်ဟူသော နာမည်ကို ရသည်၊ အခြားရဟန်းများ တရားဟောလျှင် ကဲ့ရဲ့မှု ချီးမွမ်းမှု ရည်ရွယ်ပြုကာ ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန်ဟောမှု ရှိသော်လည်း အရှင်မြတ်ကား ဘုရားဟောစဉ်အတိုင်း ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်အားဖြင့်သာ ဟောတော်မူ၍ ယင်းဧတဒဂ်ရသည်။</p> <p>အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ထူးဖြစ်ပုံ။ ။ ရဟန္တာမှန်သမျှ မြတ်သောအလှူကို ခံထိုက်သူများချည်းပင် ဖြစ်သော်လည်း အရှင်မြတ်ကား ဆွမ်းဒကာများအကျိုးများအောင် အိမ်တိုင်းအိမ်တိုင်း၌ မေတ္တာဈာန် ဝင်စားပြီးမှသာ ဆွမ်းခံ<br> <br>စာမျက်နှာ-80 <hr> ယူလေ့ရှိသည်၊ အရှင်မြတ်၏ လုံးရပ်သဏ္ဌာန်မှာ ကောင်းသောပုံသဏ္ဌာန်ရှိခြင်း (သုဘူတိ) ဟု အလွန်တင့်တယ်သဖြင့် သုဘူတိ အမည်ရသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရား မပွင့်မီ ဟံသာဝတီမြို့ ပုဏ္ဏားသူကြွယ် နန္ဒလုလင် အမည်ဖြင့် ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်ကာ ဗေဒင်၌ အနှစ်မပါပုံကို သိမြင်ပြီး အခြံအရံ ၄၄၀၀၀ ဖြင့် တောင်ခြေသွား ရသေ့ရဟန်းပြုသည်၊ အားလုံး ဈာန်အဘိညာဉ်ရကြ၏။</p> <h3>ကျွတ်ဖို့ဉာဏ်မြင် ဘုရားရှင်ကြွ ချီးမြှောက်ရ၏</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်ပွင့်လာ၍ ဟံသာဝတီမြို့၌ သီတင်းသုံးစဉ် ယင်းရသေ့တို့၏ ဥပနိဿယကိုမြင်တော်မူ၍ နန္ဒရသေ့၏သင်္ခမ်းကျောင်းသို့ ဘုရားရှင်ကြွတော်မူသည် (သစ်သီးကြီးငယ်လှူဒါန်းခြင်း၊ ပန်းနေရာခင်းခြင်း၊ သမာပတ်ဝင်စားခြင်းများ အရှင်သာရိပုတ္တရာမထေရ်ဝတ္ထုအတိုင်းပင်)။</p> <p>ဘုရားရှင်က ကိလေသာကင်းရှင်း နေထိုင်ခြင်း၊ မြတ်သောအလှူခံဖြစ်ခြင်း ဟူသော ဧတဒဂ် ၂-တန်အရထိုက်သူကို ပန်းနေရာတော်အနုမောဒနာပြုဖို့ မိန့်ကြားပြီး ကိုယ်တော်တိုင်လည်း တရားဟောတော်မူသည်၊ ဘုရားရှင်ဒေသနာအဆုံး တပည့်ရသေ့အားလုံး ရဟန္တာဖြစ်၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းလည်း ဖြစ်တော်မူကြသည်။</p> <p>နန္ဒရသေ့ကား ဧတဒဂ် ၂-တန်ရ အရှင်မြတ်ကို အားကျ၍ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရတော်မူသည်။ ကမ္ဘာတသိန်းလွန်သော် သာဝတ္ထိမြို့ သုမနသဌေးသား (အနာထပိဏ်၏ညီ) သုဘူတိ ဖြစ်လာသည်၊ အနာထပိဏ်သဌေး ဇေတဝန်ကျောင်း ရေစက်ချပွဲ၌ တရားနာရ၍ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၊ ရဟန်းပြုကာ ဒွေမာတိကာသင်ကြားပြီး မေတ္တာဈာန် အခြေခံထား၍ တရားအားထုတ်၊ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။</p> <p>ချီးမြှောက်ပုံ ၂-ပါး။ ။ အရှင်သာရိပုတ္တရာကား နိရောဓသမာပတ်ကို ဝင်စားသော ကျေးဇူးများအားဖြင့် မိမိဟူသော အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကို သုတ်သင်စင်ကြယ်စေကာ အလှူရှင်များ အကျိုးများအောင် ချီးမြှောက်၏။ အရှင်သုဘူတိထေရ်ကား မေတ္တာဈာန်ဝင်စားသောအားဖြင့် မိမိအား နူးညံ့သောစိတ် မြတ်နိုးသောစိတ်ရှိသော အလှူရှင်ကို သုတ်သင်စင်ကြယ်စေကာ အလှူရှင်များ အကျိုးများအောင် ချီးမြှောက်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-81 <hr> ၆။ တောကျောင်းနေ ရဟန်းတို့တွင် ခဒိရဝနိယ ရေဝတသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ဧတဒဂ်ရပုံ</h3> <p>တောကျောင်းနေတိုင်း အရှင်ရေဝတကား ရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ စုန္ဒ၊ ဥပသေန ဟူသော ညီ ၂-ယောက်၊ စာလာ၊ ဥပစာလာ၊ သီသူပစာလာ ညီမ ၃-ယောက် အောက် အငယ်ဆုံး ညီထွေးဖြစ်သည်။ ရှားတော တောကျောင်းနေ၍ ခဒိရဝနိယ ရေဝတမည်သည်၊ အခြားမထေရ်များ တောကျောင်းနေရာ ယူကြရာ၌ တောနှင့်ရေ အနေအထား ဆွမ်းခံရွာများပါ မျှတလျောက်ပါတ်မှသာ ယူကြသော်လည်း အရှင်မြတ်ကား ကျောက်စရစ်တုံး၊ ကျောက်တုံး၊ ကျောက်ပြား လူမသွားအပ်သော ရှားတောအရပ်၌ပင် နေထိုင်၍ ယင်း ဧတဒဂ် ရသည်။</p> <p>ကုတို့သူကြီး ဆုကြီးပန်ဆင်။ ။ အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ ပယာဂဆိပ်ကမ်း၌ ကုတို့သူကြီးလုပ်နေစဉ် ရဟန်းတသိန်းနှင့် ဘုရားရှင် ဆိပ်ကမ်းရောက်လာရာ အခွင့်ကောင်းရပေပြီ ယူဆပြီး လှေပေါင်းချုပ်ပေါ်တွင် မျက်နှာကြက်တပ်ဆင်ကာ အခင်းများခင်းပြီး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်အား တဘက်ကမ်း ပို့ပေးသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ဧတဒဂ်ရသော ရဟန်းတပါးကို အားကျ၍ အလှူကြီး ၇-ရက် ပြုယင်း ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>ရဟန်းမပြုရေး အသက်ကလေးငယ်ငယ် အိမ်ထောင်သွယ်</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် မဂဓတိုင်း နာလကပုဏ္ဏားရွာ သာရီပုဏ္ဏေးမ၏ သား ၃-ယောက်၊ သမီး ၃-ယောက်အောက် အငယ်ဆုံးသား ရေဝတ ဖြစ်လာသည်၊ “ကြီးလာတိုင်းသော ကလေးများကို ဘုရားရှင်၏ သားတော်ရဟန်းများ ရှင်ပြုခေါ်ဆောင်သွားကြသည်၊ သားငယ် ရေဝတကိုမူ အရွယ်ရောက်အောင် မစောင့်ဘဲ ငယ်စဉ်ကပင် အိမ်ထောင်ဖြင့် နှောင်ဖွဲ့ကြမည်” ဟု မိဘများကြံပြီး ဂုဏ်ရည်တူ မိသားစုတခုမှ သတို့သမီးငယ်ကို ဆောင်ယူခဲ့ကြ၍ ရေဝတကို အသက် ၁၂၀ ရှိ အဘွားအိုကို ရှိခိုးစေသည်၊ “သမီး၊ သမီးသည် သင်၏ ယခုအဖွားထက် အသက်ရှည်ရှည်နေရသူ ဖြစ်ပါစေ” ဟုလည်း မင်္ဂလာဆုတောင်းစကား ပြောကြသည်။</p> <h3>တင့်တယ်ရုပ်ဆင်း လှပခြင်းကား ယိုယွင်းနောက်ဆုံးပါတကား</h3> <p>ရေဝတသည် မိဘများ၏ ထိုစကားကိုကြားရသော် “ပထမအရွယ် တင့်တယ်လှပသော ဤသူငယ်မ၏ ရုပ်အဆင်းသည် ဆံဖြူ သွားကျိုး အရုပ်ဆိုးသည့် အဖွားရုပ်မျိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-82 <hr> ဖြစ်ရဦးမည် ဆိုပါကလား၊ မိဘများသဘော သိအောင်မေးမည်” ဟု ကြံပြီး “ဖေဖေ မေမေတို့ ဘာရည်ရွယ် ပြောကြပါသလဲ” ဟု မေးသည်၊ “သားမောင်၊ ဤသူငယ်မသည် သင့်အဖွားလို အိုအောင်နေရပါစေ” ဟု ငါတို့ ဆုတောင်းကြသည်ဟု ပြောသောအခါ “ဤသူငယ်မ၏ ရုပ်အဆင်းဟာ အဖွားလိုဖြစ်ဦးမည်လား” ဟု အမှန်မသိ၍ မေးပြန်ရာ “သား ဘယ့်နှယ်ပြောတာလဲ၊ ဘုန်းကံကြီးမားသူများမှ သားမောင့်အဖွားလို အိုအောင်နေကြရသည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p> “ဤသူငယ်မ၏ လှပသော ရုပ်အဆင်းဟာ အဖွားအတိုင်း အရေတွန့်ခြင်း ဆံဖြူ သွားကျိုးခြင်း ဖြစ်မည့်အတူတူ ချစ်ခင်တပ်မက်နေလို့ ဘာလုပ်တော့မှာလဲ၊ ငါ့နောင်တော်များ သွားလမ်းအတိုင်းလိုက်မှပဲ” ဟု ရေဝတသည် ကြံစည်လျက် ကစားသယောင် ရွယ်တူသူငယ်များကို “လိုက်တမ်း ပြေးတမ်း ကစားကြမည်” ဟု ခေါ်ဆောင် ထွက်သွားသည်။</p> <h3>အသက်ငယ်သော်လည်း ဉာဏ်ကြွယ်သော ရေဝတ</h3> <p> “သားရေ၊ မင်္ဂလာဆောင်ပွဲနေ့ အပြင်မထွက်ပါနှင့်” ဆိုသော်လည်း ကလေးများနှင့် ကစားသယောင် ၂-ကြိမ်မျှဆောင်ပြီး ၃-ကြိမ်မြောက်၌ မျက်နှာမူမိ ခြေဦးတည့်ရာ တအားကုန် ပြေးလတ်သော် ပံသုကူဓူတင်ဆောင် ရဟန်းတော်များနေရာ တောကျောင်းရောက်သွားပြီး ရှင်ပြုပေးဖို့ မထေရ်များအား တောင်းပန်သည်။</p> <p> “သူတော်ကောင်းကလေး၊ မည်သူ့သားရယ်လို့ ငါတို့ သင့်ကိုမသိ၊ သင်ကလည်း တန်ဆာဆင်လာသည်၊ မည်သူမျှ သင့်ကို ရှင်ပြုပေးမည် မဟုတ်” ဟု မထေရ်များက မိန့်ကြားရာ ရေဝတသည် လက်ရုံး ၂-ဘက်မြှောက်ပြီး “တပည့်တော်ကို လုနေကြပါသည်” ဟု အော်ဟစ်တော့သည်။</p> <p>ရဟန်းတော်များ ဟိုဟိုဒီဒီမှ စုလာကြပြီး “သူတော်ကောင်းကလေး၊ ဤနေရာမှာ သင့်အဝတ်တန်ဆာကို မည်သူမျှ ယူမည့်သူမရှိ၊ လုနေကြပါသည်ဆိုတာ ဘာကိုရည်၍ ဆိုပါသနည်း” ဟု မေးကြသောအခါ “အဝတ်တန်ဆာကို လုသည်ဟု မဆိုပါ၊ လူ နတ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာ ၃-တန်ကို (ရှင်ပြုပေးလျှင် ရမည့်ကိစ္စ ရှင်မပြုရ၍ မရသဖြင့်) လုယက်သည်ဟု ဆိုပါသည်၊ တပည့်တော်ကို အရှင်ဘုရားတို့ ရှင်ပြုပေးကြတာ ထားပါဦး၊ တပည့်တော်၏ နောင်တော်ကြီးကို သိကြပါရဲ့လား” ဟု မေးသည်။</p> <h3>တရားမထူးသေးလျှင် ဘုရားကို ဖူးချင်</h3> <p> “သင့်နောင်တော် ဘယ်သူလဲ” ဟု ပြန်မေးရာ “ဥပတိဿပါ၊ ယခု လူက အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဖြစ်သွားပြီဟု ဆိုကြပါတယ်ဘုရား” ဟု လျှောက်လိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-83 <hr> “ငါ့ရှင်တို့၊ ဒီအတိုင်းဖြစ်လျှင် ဤအမျိုးကောင်းသားသည် ငါတို့ညီငယ်ဖြစ်နေသည်၊ ငါတို့နောင်တော်ကြီး ရှင်သာရိပုတ္တရာက 'ငါတို့အမျိုးအားလုံး အယူမှားနေကြသည်၊ ငါတို့အမျိုးရယ်လို့ မည်သူလာလာ မဖြစ်ဖြစ်အောင် ရှင်ရဟန်း ပြုပေးလိုက်ကြ' ဟု ကြိုတင်မှာထားသည်၊ ဤသူငယ်ကား မထေရ်မြတ်သားချင်း ညီရင်းဖြစ်၍ ရှင်ပြုပေးကြပါ” ဟု ပြောဆိုကာ တစပဉ္စကကမ္မဋ္ဌာန်း ပြောပြပြီး ရှင်ပြုပေးကြ၊ အသက်ပြည့်သော် ရဟန်းပြုပေးကြ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်း အားထုတ်ခိုင်းကြသည်။</p> <p>အရှင်ရေဝတသည် အရဟတ္တဖိုလ် မရောက်သေးသမျှ ဘုရားရှင်နှင့် နောင်တော်ကို မဖူးမြော်သေးဟုကြံကာ အားထုတ်သည်၊ ပဝါရဏာပြုပြီး ထိုနေရာ၌ပင် ဆက်လက်နေထိုင်အားထုတ်ရာ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်တော်မူသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓကိုယ်တိုင် အရှင်ရေဝတကို ကြည့်သည်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက ဘုရားရှင်ကို “တပည့်တော်ညီ ရေဝတ ရဟန်းပြုတာ ပျော် မပျော် မသိပါ၊ သူ့ကို သွားကြည့်ပါရစေ” ဟု လျှောက်ထားရာ အားထုတ်ဆဲအနေကို ဘုရားရှင်မြင်တော်မူ၍ ၂-ကြိမ်ပယ်ပြီး ၃-ကြိမ်မြောက်လျှောက်မှ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ပြီကို သိတော်မူသဖြင့် “ငါဘုရားလည်း ကြွမည်၊ သံဃာအား ပြောကြား” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p> “ဘုရားရှင် ဒေသစာရီ ကြွတော်မူမည်၊ လိုက်လိုသူ လိုက်ကြ” ဟု ရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သံဃာစုစေပြီး မိန့်ကြားလိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်ကြွချီရာ၌ ကျန်နေသောရဟန်းနည်း၏၊ ဘုရားဖူးရ တရားနာရမည်ဟု အများအားဖြင့် ကြွလိုက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများအကြွ လမ်း ၂-ခု တွေ့ရသဖြင့် ကြုံရမည့်လမ်းကို ဘုရားရှင်အား မေးလျှောက်ရာ “ဘယ်လမ်း ဖြောင့်သနည်း” ဟု မေးတော်မူလိုက်သည်၊ “လမ်းဖြောင့်မှာ ယူဇနာ ၃၀ သာရှိသော်လည်း နတ်ဘီလူးများစိုးအုပ်ရာ အစာခေါင်းပါး ဘေးရန်များပါသည်၊ အများသွားနေကျ လမ်းရိုးမှာ ယူဇနာ ၆၀ ရှိ၍ ဘေးရန်ကင်းကာ အစားအစာ ပေါများပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ သံဃပရိသတ်၌ သီဝလိ ပါ မပါမေး၍ ပါကြောင်းသိသဖြင့် “သံဃာသည် လမ်းဖြောင့်ကသာ ကြွပါစေ၊ သီဝလိဘုန်းကံကို စုံစမ်းမည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>သံဃာများချမ်းသာ သီဝလိ၏ ဘုန်းတေဇ</h3> <p>လမ်းဖြောင့်ကို တက်မိပြီဆိုလျှင်ပင် နတ်ဒေဝါသည် တယူဇနာ တယူဇနာ အရပ်၌ မြို့ကြီးများဖန်ဆင်းပြီး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များနေဖို့ ကျောင်းတိုက်များ ဖန်ဆင်းထားကာ မင်းမှုထမ်းများပမာ ယာဂု ခဲဖွယ် စသည်များ ယူဆောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-84 <hr> လျက် “အရှင်သီဝလိ ဘယ်မှာပါလဲ” ဟု မေးလျှောက် လိုက်ပါကြသည်၊ အရှင်သီဝလိသည် လှူဖွယ်များယူစေပြီး ဘုရားထံသွား ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ ဘုဉ်းပေးကြသည်။</p> <p>ဤနည်းဖြင့် တနေ့ တယူဇနာ ယူဇနာ ၃၀ ခရီးကို တလဖြင့် လွန်မြောက်ကာ အရှင်ရေဝတ၏ (ကြိုတင်ပြုပြင်ထားသဖြင့် ညီညွတ်သော) ရှားတောကျောင်းသို့ ရောက်တော်မူသည်၊ အရှင်ရေဝတသည် ဘုရားရှင်ကြွလာမည်ကိုသိ၍ မိမိနေရာ၌ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ နေလောက်သော ကျောင်းများနှင့်တကွ ဘုရားရှင်အတွက် သီးသန့်ဂန္ဓကုဋီနှင့် ညဉ့်သန့်ရာ နေ့သန့်ရာ နေရာစသည်များကို တန်ခိုးဖြင့် ဖန်ဆင်းပြီး ဘုရားရှင်အား ကြိုဆိုသည်၊ နတ်များက အဖျော် ၈-မျိုးဆက်ကပ်သဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ဘုဉ်းပေးကြရ၏။</p> <h3>စိတ်ဓာတ်လွင့်ပါး အတင်းဆိုသောအရှင်များ</h3> <p>ဤနည်းဖြင့် ၁၅-ရက်မျှကြာလတ်သော် “ဘုရားရှင်သည် ငါ့အဂ္ဂသာဝကရဲ့ညီ” ဟု ဆိုကာ ဤလို နဝကမ္မများသော ရဟန်းကိုကြည့်ဖို့ ကြွလာတော်မူသည်။ “အရှင်ရေဝတ၏ ဤကျောင်းတိုက်ကြီးအနီးမှာ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်ကြီးနှင့် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတိုက် စသည်ကို ဘာလုပ်တော့မည်နည်း၊ နဝကံမှုပြုနေသော ရေဝတရဟန်းအဖို့လည်း ဘယ်မှာ ရဟန်းတရားပွားများနိုင်တော့မှာလဲ” ဟု စိတ်ဓာတ်လွင့်ပါး အချို့ရဟန်းများက အတင်းစကား ပြောကြားသည်ကို ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့် “ငါဘုရား ဤနေရာ ကြာကြာနေလျှင် ပရိသတ် များလာလိမ့်မည်၊ တောကျောင်းကိုယ်တော်များမည်သည် ဆိတ်ငြိမ်ရာလိုလားကြရကား ရေဝတအဖို့ အနေဆင်းရဲတော့မည်” ဟု ကြံကာ ရေဝတ၏ နေ့သန့်ရာနေရာသို့ ဘုရားရှင် ကြွတော်မူသည်။</p> <p> “ဆင်ကြမ်း မြင်းကြမ်း စသည်တို့၏ အသံကိုကြားလျှင် သင်ဘယ်လိုလုပ်သနည်း” ဟု ဘုရားရှင်က မေးတော်မူရာ ရှင်ရေဝတက “တော၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်ခြင်းတရားဖြစ်ပွားပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင်သည် ရေဝတထေရ်အား ဂါထာ ၅၀၀ တို့ဖြင့် တောကျောင်းနေခြင်း၏အကျိုးကို ဟောတော်မူသည်။ ဘုရားရှင်သည် နောက်နေ့ မနီးမဝေးနေရာ၌ ဆွမ်းခံတော်မူပြီး အရှင်ရေဝတကို ပြန်စေကာ အရှင်ရေဝတကို အတင်းစကားပြောကြားကြသော ရဟန်းများ၏ တောင်ဝှေး ထီးဖိနပ် အရပ်ရပ်ကျန်အောင် တန်ခိုးတော်ဖြင့် စီမံတော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ဘုန်းကံကြောင့် အမြင်မှန်ရကြသည်</h3> <p>အမေ့သမားများသည် မေ့ထားခဲ့သော ပရိက္ခရာများယူရန် လာလမ်းက ပြန်ပါသော်လည်း နေရာမမှတ်မိကြတော့ပါ၊ ပထမရက်များက တန်ဆာဆင်သောလမ်းဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-85 <hr> သွားလာကြရသော်လည်း ယခုအခါ (ရှင်ရေဝတသည် တန်ခိုးတော်ကို ရုပ်သိမ်းလိုက်သဖြင့်) လမ်းပန်းမညီညာ ထိုထိုနေရာတို့၌ မောပန်းကာ နားကြရ၊ ဒူးထောက်သွားကြရ၊ သစ်ပင် ချုံဖုတ် ခလုတ်ကံသင်း နင်းသွားကြရပြီး မိမိနေခဲ့သော နေရာရောက်မှ ထားခဲ့သော ထီး ဖိနပ် စသည်များကို တွေ့၍ မှတ်မိကြသည်။</p> <p>ထိုအခါကျမှသာလျှင် “တန်ခိုးရှင်ရဟန်း” ဟု သိကာ ကိုယ်ပရိက္ခရာကိုယ်ယူ၍ “ဘုရားရှင်အတွက် စီစဉ်အပ်သော ပူဇော်သက္ကာရမည်သည် ဤသဘောပင် ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ပြောဆိုသွားကြသည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းစိတ် တိတ်ဆိတ်နေမှ လျော်ကန်လှ</h3> <p>ရှေးဦးသွားနှင့်သော ရဟန်းများ ဝိသာခါအိမ်ရောက်လတ်သော် ဝိသာခါက “အရှင်ရေဝတ နေရာ နှစ်သက်ဖွယ် ရှိပါ၏လား” ဟု လျှောက်ရာ “နန္ဒဝန်နှင့် စိတ္တလတာ နတ်ဥယျာဉ်များပမာ နှစ်သက်ဖွယ်ရှိပါ၏” ဟု မိန့်ကြားပြီး နောက်ဆုံး ရောက်လာသည့် စိတ်ဓာတ်လွင့်ပါး အတင်းပြောကြားဖူးသော ရဟန်းများကို မေးမြန်းရာ “မမေးပါနှင့် ဒကာမကြီး၊ ပြောဖို့သော်မှ မသင့်တဲ့နေရာပါ၊ ကျောက်စရစ်တုံး ကျောက်တုံး ကျောက်ပြား လူမသွားအပ်သော ရှားတောအရပ်ကြီးဖြစ်၍ အရှင်ရေဝတ ဆင်းရဲစွာ နေရရှာပါသည်” ဟု မိန့်ကြားကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် နောက်ရဟန်းတို့၏ စကား ၂-တန်ကို အမှန်သိလို၍ ဘုရားထံ သွားလျှောက်ရာ “မွေ့လျော်ဖွယ်ရှိသည်ဖြစ်စေ၊ မရှိသည်ဖြစ်စေ အရိယာများ စိတ်မွေ့လျော်ရာနေရာသည်သာ မွေ့လျော်ဖွယ်အစစ်ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်ကြားပြီး ဂါမေ ဝါ ယဒိ ဝါ ရညေ စသော ဂါထာကို ဝိသာခါအား ဟောတော်မူသည်၊ နောက်ပိုင်းအချိန် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ ဈာန်၌မွေ့လျော်သူ ရဟန်းတို့တွင် ကင်္ခါရေဝတသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>အပ်သောအရာ၌ပင် ရှင်ရေဝတ သံသယဝင်ပုံ</h3> <p>အရှင်ရေဝတကား မြတ်စွာဘုရား ဈာန်သမာပတ် ဝင်စားတော်မူသလောက်နီးပါး ဝင်စားတော်မူ၍ ဧတဒဂ်ရသည်။ အခြားရဟန်းတော်များ ဝိနယကုက္ကုစ္ဆရှိကြသော်လည်း အရှင်ရေဝတကား အပ်စပ်သောအရာ၌ပင် ကုက္ကုစ္စ ရှိလွန်းသည်ဟု ထင်ရှားသဖြင့် ကင်္ခါရေဝတ အခေါ်ခံရသည်။</p> <p>အရှင်ရေဝတသည် သာဝတ္ထိမှ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ဘုရားရှင်နှင့်အတူ ဒေသစာရီကြွချီသော် လမ်းခရီးအကြား ထန်းလျက်ဖိုသို့ဝင်ရာ ထန်းလျက်တင်လဲခဲ၌ မာကျောအောင် မုန့်ညက်နှင့် ဖွဲထည့်သည်ကို မြင်ရကား အာမိသပါ၍ မအပ်ဟုယူဆကာ နေလွဲပြီးနောက် သူနှင့် သူ့တပည့်များ မသုံးဆောင်ကြတော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-86 <hr> ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်သိတော်မူသဖြင့် “မာကျောစိမ့်သောငှာ ထည့်သော မုန့်ညက်နှင့် ဖွဲသည် တင်လဲအရေအတွက်သို့ ရောက်သည်ဖြစ်၍ အလိုရှိတိုင်း သုံးဆောင်ဖို့ ငါဘုရား ခွင့်ပြုသည်” ဟု မိန့်တော်မူရသည်။</p> <h3>ကျက်ပြီးပဲနောက် အပင်ပေါက်လည်း အပ်သတည်း</h3> <p>အရှင်ရေဝတသည် လမ်းခရီးအကြား၌ပင် ကျင်ကြီး၌ အပင်ပေါက်သော ပဲနောက်ကိုမြင်၍ “ကျက်ပြီးသောပဲနောက်သော်မှ အပင်ပေါက်လျှင် ပဲနောက်ဟူသမျှ မအပ်” ဟု ယူဆကာ သူနှင့် သူ့တပည့်များ ပဲနောက်ကို မသုံးဆောင်ကြချေ၊ ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့် “ကျက်ပြီးပဲနောက် အပင်ပေါက်သော်လည်း အလိုရှိတိုင်း သုံးဆောင်ဖို့ ငါဘုရားခွင့်ပြုသည်” ဟု မိန့်တော်မူရသည်။</p> <p>အရှင်ရေဝတအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၍ ၇-ရက်ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သဌေးမျိုး၌ဖြစ်ကာ ဘုရားရှင်၏ တရားတော်နာရ၍ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၊ ရှင်ရဟန်းပြုပြီး တရားအားထုတ်၊ ဈာန်ရ၊ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။</p> <h3>၈။ ဝိရိယတတ်ကြွသူ ရဟန်းတို့တွင် ကောဠိဝိသဘနွယ် သောဏသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>အဓိပ္ပာယ်တမျိုးနှင့် ဝိရိယတိုးသောအရှင်</h3> <p>အစိုးရခြင်း စည်းစိမ်ဖြင့် အထွတ်အထိပ်ရောက်သော သူကြွယ်သောဏဖြစ်၍ ကောဋိဝေဿ သောဏမည်သည်ဟုလည်း အဓိပ္ပာယ်မှတ်နိုင်သေးသည်၊ အခြားအရှင်တို့၏ ဝီရိယမှာ အပိုမရှိ၊ အလိုသာရှိသော်လည်း အရှင်သောဏ၏ ဝီရိယကား ပိုနေ၍ လျှော့ခိုင်းရသဖြင့် ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <p>အရှင်သောဏအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် သဌေးသား သီရိဝဍ္ဎန အမျိုးသားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျပြီး ၇-ရက်ကုသိုလ်ပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>ကျောင်းဆောက်ဖို့ ထင်းချောင်းဆယ်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ</h3> <p>ကမ္ဘာတသိန်းအလွန် ကဿပဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံပြီး ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီမြို့သားဖြစ်ကာ အပေါင်းအသင်းများနှင့် ဂင်္ဂါမြစ်၌ ရေကစားစဉ် သစ်ရွက်မိုးကျောင်းဆောက်၍ ဝါဆိုရန်အတွက် ရေမျောလာသော တုတ်ချောင်းနှင့် နွယ်များကို ဆယ်နေသော သင်္ကန်းနွမ်းပတ်ထားသည့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တပါးကိုတွေ့၍ အကြောင်းစုံ<br> <br>စာမျက်နှာ-87 <hr> မေးမြန်းသိရှိရာ “အရှင်ဘုရား၊ ယနေ့ တရက် ဖြစ်သလိုနည်းဖြင့် ဆိုင်းငံ့တော်မူပါ၊ မနက်ဖြန် အရှင်မြတ်နေဖို့ ကျောင်းဆောက်လှူပါမည်” ဟု လျှောက်ထား ပြန်သွားသည်။</p> <p>နောက်နေ့ သီရိဝဍ္ဎနအိမ်သို့ ကြွလာသော အရှင်မြတ်အား ဆွမ်းလှူပြီး ဝါတွင်း ၃-လ ဖိတ်ကြားကာ တနေ့ချင်းပင် အရှင်မြတ်နေဖို့ ကျောင်းစင်္ကြံ၊ နေ့သန့်ရာ ညဉ့်သန့်ရာနေရာများကို အပေါင်းအသင်းများနှင့်အတူ ဆောက်လုပ် လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>စေတနာထူး၍ အကျိုးပေးထူးကြ</h3> <p>အရှင်မြတ် ကျောင်းတွင်းဝင်လျှင် အရှင်မြတ်၏ ခြေတော်မှာ ညွန်မပေအောင် မိမိ၏ အဖိုးကသိန်းတန် ကမ္ဗလာနီခြုံထည်ကို ခြေသုတ်ဖုံပြု လှူသည်၊ ကမ္ဗလာနီရောင်နှင့် အရှင်မြတ်ကိုယ်ရောင်တော် တသားတည်းကျဖူးမဝအောင်ရှိသဖြင့် “ဤကောင်းမှုကြောင့် တပည့်တော်တို့အဖို့ ဖြစ်တိုင်းသောဘဝ၌ လက်ခြေတို့၏အဆင်းသည် လယ်ခေါင်ရန်းပန်း အသွေး နီတွေးတင့်တယ်ပါစေ၊ အကြိမ် ၁၀၀ ဖတ်အပ်သော လဲဝါဂွမ်းအတွေ့ပမာ နူးညံ့ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကာဠစမ္ပာမြို့ ဥပသကာသား သောဏ ဖြစ်လာသည်၊ အမျိုးသား သန္ဓေယူချိန်မှစ၍ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာ ထောင်ပေါင်းများစွာ ရောက်လာပြီး ဖွားသောနေ့မှာလည်း တမြို့လုံး တခဲနက် မြတ်နိုးစွာ ပူဇော်လာကြသည်၊ ကိုယ်ရေအဆင်းသည် နီသော ရွှေရည်ဖျန်းထားသကဲ့သို့ဖြစ်၍ သောဏဆိုလျှင် သူ့နာမည် သူယူလာသလိုပင် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သောဏ မည်စေဟု မိဘများ မှည့်ခေါ်ကြသည်။ အထိန်းတော် ၆-ဦးထား၍ နတ်သားပမာ ချမ်းသာစွာ ကြီးပြင်းရသည်။</p> <h3>သားအစွက်စားသောက်ရေး မိဘများ စီစဉ်ပေးကြပုံ</h3> <p>မင်းပယ် ၆၀ ကျယ်သောလယ်မြေကို နွားနို့၊ နံ့သာရေ၊ ရိုးရိုးရေ ၃-မျိုးဖြင့် ယွန်းလောင်းထွန်ယက်စိုက်ပျိုးကြသည်၊ သီးနှံများ နို့ရည်ဝင်လျှင် ကျေးငှက်စသည်များ ကာကွယ်ရန်၊ ကောက်သားနူးညံ့စေရန် လယ်ကွက်ပတ်ဝန်းကျင်နှင့် အကြားအကြားတို့၌ တိုင်များစိုက်၍ ဖျာများ မိုးပြီး ကန့်လန့်ကာ ကာလျက် စောင့်ရှောက်ကြသည်။</p> <p>စပါးများမှည့်လာလျှင် စပါးကျီများကို နံ့သာ ၄-မျိုးတို့ဖြင့် လိမ်းကျံစေသည်၊ အလုပ်သမားများ လယ်ကွင်းဆင်း၍ စပါးနှံများကို အညှာမှဖြတ်ပြီး ကောက်ဆုပ်ပြု၊ ကြိုးစည်းကာ အခြောက်လှန်းကြရ၏၊ ကျီ၏ ကြမ်းပြင်၌ နံ့သာတထပ် ခင်းပြီးမှ<br> <br>စာမျက်နှာ-88 <hr> ခြောက်ပြီးစပါးနှံများ ခင်းရသည်၊ ဤနည်းဖြင့် နံ့သာတထပ်၊ စပါးနှံတထပ်ခင်းကာ ကျီပြည့်လျှင် ပိတ်၍ ၃-နှစ်လှောင်ထားသည်။</p> <p>၃-နှစ်ပြည့်၍ ကျီဖွင့်လျှင် တမြို့လုံး နံ့သာနံ့လှိုင်သွားသည်၊ ဆန်ကြိတ်လျှင် သောက်ကြူးများ ဖွဲကြမ်းနုများဝယ်ယူကြ၍ ဆန်ကွဲကိုမူ အလုပ်သမား လူရင်းများ ရကြသည်။</p> <h3>ထမင်းတထပ် တန်ဖိုးဖြတ်သော်</h3> <p>ထမင်းချက်ပုံမှာ— ရွှေချည်မျှင်ဆန်ဆေးတောင်း၌ ဆန်ထည့်ကာ အကြိမ်တရာ ရေစစ်ပြီး ရေနွေးဆူဆူ၌ တကြိမ်နှစ်ပြီး ဆယ်ရသည်၊ ရေနွေးမှ လွှတ်လျှင်ပင် ကျက်ပြီဖြစ်၍ မြတ်လေးပန်းနှင့်တူသော ဘောဇဉ်ဖြစ်လာသည်။ ထိုဘောဇဉ်ကို ရွှေခွက်၌ထည့်ပြီး ထိုရွှေခွက်ကို (ရေမပါသော ပွက်ပွက်ဆူ နို့ဃနာထမင်း အပြည့်ထည့်ထားသော) ငွေခွက်ပေါ်၌ (အေးမသွားအောင်) တင်ထားပြီး သဌေးသားအား ကျွေးမွေးကြရသည်။</p> <p>သဌေးသားသည် မျှတရုံစားပြီး နံ့သာကုံထားသောရေဖြင့် ခံတွင်းကျင်း လက် (ခြေ) ဆေးသည်၊ ခံတွင်းမွှေးကြိုင်အောင် ကွမ်း စသည်များကို ပေးဆက်ကြရ၏၊ သဌေးသားသွားသည့်နေရာတိုင်း အခင်းကောင်းများ ခင်းထားကြရသည်၊ သောဏ၏ လက်ဖဝါး ခြေဖဝါးများကား လယ်ခေါင်ရန်းပန်းပမာ နီမြန်း၍ အတွေ့ကား အကြိမ် ၁၀၀ ဖတ်ထားသော ဝါဂွမ်းပမာ နူးညံ့သည်၊ ခြေဖဝါးအပြင်၌ လက်ယာရစ်လည်၍ တည်သော ကြာချည်အဆင်းရှိသည့် မွေးညင်းကလေးများ ပေါက်နေသည်။</p> <p>စိတ်ဆိုးပုံမှာ သနားစရာ။ ။ တယောက်ယောက်အား သဌေးသား စိတ်ဆိုးလျှင် “သင်နားလည်လိုက်စမ်းပါ၊ ငါ မြေကို နင်းပစ်လိုက်မည်” ဟု ကြိမ်းမောင်းတတ်သည်။ အရွယ်ရောက်သော် ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်တို့၌ ဥတုအလိုက် ထိုက်သလို ကချေသည်မများ ခစားစေကာ နတ်သားပမာ ချမ်းသာ ခံစားရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးက ခြေမှာပေါက်သောအမွှေးကို ကြည့်ရှုရန် ခေါ်၍သွားရပြီး ရွာသူကြီး ၈-သောင်းနှင့်အတူ ဘုရားထံပို့လိုက်ရာ တရားနာရ၍ ရှင်ရဟန်းပြုဖို့ တောင်းပန်သည်။</p> <p>မိဘများက ခွင့်ပြု မပြု မေးရာ ခွင့်မပြုကြောင်းကြား၍ ပယ်တော်မူလိုက်သည်၊ သဌေးသားသည် မိဘများထံသွားကာ ခွင့်ပြုစေပြီး ရဟန်းပြုသည်၊ ရာဇဂြိုဟ် ဆွေမျိုးသားချင်းများ၊ မိတ်သင်္ဂဟများ မြတ်နိုးရိုသေစွာ ပူဇော်လာကြ၊ အကြည်ညိုလာ<br> <br>စာမျက်နှာ-89 <hr> ကြသဖြင့် “ကမ္မဋ္ဌာန်းဘာဝနာအလုပ် လုပ်နိုင်ဖို့မလွယ်” ဟု ကြံကာ လူမလာနိုင်အောင် သိတဝန တောအုပ်ကြွကာ တရားအားထုတ်တော့သည်။</p> <h3>ချမ်းသာကို ဒုက္ခနှင့်ဝယ်မှ လွယ်လေမည်</h3> <p> “ငါ၏ကိုယ်ကား သိမ်မွေ့လှသည်၊ မဂ်ဖိုလ်ချမ်းသာကို အလွယ်နှင့်ရရန် မတတ်နိုင်ပေ၊ အပင်ပန်းခံကာ ကိုယ်ကိုမညှာဘဲ ရဟန်းတရား ပွားများသင့်သည်” ဟု အရှင်သောဏသည် ကြံစည်လျက် ရပ်ခြင်း၊ စင်္ကြံသွားခြင်း ၂-ပါးကိုသာ ဆောက်တည်၍ (လျောင်းခြင်း၊ ထိုင်ခြင်းအလျှင်းမပြုဘဲ) တရားအားထုတ်ရာ အရှင်မြတ်၏ ခြေဖဝါးများ ပေါက်ပြဲပြီး စင်္ကြံတခုလုံး သွေးခြင်းခြင်းနီသွားသည်။</p> <p>ခြေမထောက်နိုင်သဖြင့် တံတောင်ဆစ် ဒူးတို့ဖြင့် ၄-ဘက်တွားသွား၍ ဝီရိယကြီးမားစွာ အားထုတ်ပါသော်လည်း ကမ္မဋ္ဌာန်းနိမိတ် အရိပ်မျှမထင်ရကား “ဝီရိယကြီးသူ မည်သူမဆို ငါ့လိုသာ ဖြစ်ရမည်၊ ငါ့ထက်တော့ မပိုနိုင်၊ (ပို၍ အားမထုတ်နိုင်) ငါသည် ဤမျှကြိုးစားမယုတ် အားထုတ်ပါလျက် မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်ခြင်းကား ဥဂ္ဃဋိတညူ၊ ဝိပဉ္စိတညူ၊ နေယျပုဂ္ဂိုလ်မဟုတ်ဘဲ မကျွတ်ထိုက်သော ပဒပရမပုဂ္ဂိုလ်စင်စစ် ငါဖြစ်ရာသည်၊ ငါ့အား ရဟန်းဘဝ အကျိုးမရသဖြင့် လူထွက် စည်းစိမ်ခံကာ ကောင်းမှု ပြန်ပြုရမည်” ဟု အရှင်သောဏ ကြံစည်လေပြီ။</p> <h3>မလျော့မတင်း စောင်းကြိုးညင်းသို့ <p>သေနင်းပြတ်စွာ ပိန်ရရှာ</h3></p> <p>ဘုရားရှင်သိတော်မူ၍ ညနေချမ်း သံဃာများနှင့် ကြွလာပြီး သွေးခြင်းခြင်းနီသောစင်္ကြံကိုကြည့်ကာ စောင်းကြိုးဥပမာဖြင့် မထေရ်အား ဆုံးမတော်မူသည်။ ဘုရားရှင်က “ချစ်သား၊ ငါဘုရားအမေးကို သင်သဘောကျသလို ဖြေပါ၊ သင် လူ့ဘဝက စောင်းကြီးပညာ လိမ္မာခဲ့သည်မဟုတ်လော” ဟု မိန့်ရာ “လိမ္မာခဲ့ကြောင်း” လျှောက်သည်၊ အခြားပညာသင်ပေးလျှင် သားပင်ပန်းမည်စိုး၍ မိဘများက စောင်းပညာကိုသာ သင်ပေးခဲ့သည်၊ စောင်းပညာလိမ္မာသူဖြစ်၍လည်း ဘုရားရှင်က စောင်းကြိုးဥပမာဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <p> “စောင်းကြိုးတင်းလွန်းလျှင် စောင်းသံ သာ မသာ ကြာကြာအတီး ခံ မခံ” မေးတော်မူရာ စောင်းသံ မသာကြောင်း၊ ကြာကြာအတီးမခံကြောင်း ပြန်လျှောက်သည်။ ထို့အတူ စောင်းကြိုးလျော့လွန်းမှုနှင့်စပ်၍ မေးတော်မူပြန်ရာ အသံမသာ ကြာကြာအတီးမခံကြောင်းကိုပင် ပြန်လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-90 <hr> သမာဓိနှင့် ဝီရိယ ညီမှသာ ကောင်းကျိုးဖြာ<br> တတိယ ဘုရားရှင်အမေးတော်အရ “မလျော့မတင်းသော စောင်းကြိုးကိုတီးမှသာ စောင်းသံသာ၍ ကြာကြာအတီးခံပါကြောင်း” လျှောက်သည်တွင် ဘုရားရှင်က “ဤအတူပင် ဝီရိယလွန်လျှင် ဥဒ္ဓစ္စ (ပျံ့လွင့်ခြင်း) ဖြစ်၍ ဝီရိယလျော့လျှင် ကောသဇ္ဇ (ပျင်းရိခြင်း) ဖြစ်သည်၊ ဝီရိယနှင့် သမာဓိမျှအောင် အားထုတ်၊ သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး ညီမျှအောင်လုပ်ကာ ညီမျှစေပြီး သမထစသောနိမိတ်ကို ဖြစ်စေပါ” ဟု ဟောကြားတော်မူပြီး ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်ပေါ်ကျောင်းတိုက်သို့ ဘုရားရှင် ပြန်ကြွတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည်လည်း ဘုရားရှင်၏ မျက်မှောက်ဩဝါဒတော်အတိုင်း မလျော့မတင်းအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူပြီး နောင် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၉။ ချိုသာသောစကားကို ဆိုတတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် ကုဋိကဏ္ဏအမည်ရသော သောဏသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>နားတောင်းဖိုးငွေ တကုဋေ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း ဘုရားရှင်နှင့် အတူနေကာ ဘုရားရှင်အား ချိုသာသောအသံဖြင့် တရားဟောကြားရပြီးလျှင် ဘုရားရှင်၏ ကောင်းချီးပေးခံရ၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။ သောဏကား အမည်ဖြစ်၍ ကုဋေတန် နားတန်ဆာပန်ဆင်ခဲ့ရ၍ ကုဋိကဏ္ဏ မည်ပြန်သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်က ရဟန်းတပါးအား ယင်း ဧတဒဂ်ပေးသည်ကို အားကျ၍ ၇-ရက်ကောင်းမှုပြု၊ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ နတ်ပြည်မှစုတေ၍ အဝန္တိတိုင်း ကုရုရဃရမြို့ သဌေးကတော်၏ဝမ်း၌ သန္ဓေတည်လာသည်၊ ဖွားချိန်နီးသော် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ မိဘနေအိမ် ပြန်လာသည်။</p> <h3>ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနတ်ဘီလူး</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား မိဂဒါဝုန်၌ မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃ ခု၊ ဝါဆိုဦး လပြည့်နေ့ ဓမ္မစကြာတရား ဟောတော်မူရာ စကြဝဠာတိုက်တသောင်းမှ နတ်ဗြဟ္မာများ ရောက်လာကြသည်၊ နတ်ဘီလူးဗိုလ်ချုပ်ကြီး ၂၈-ဦးတွင် တဦးအပါအဝင် သာတာဂိရနတ်ဘီလူးသည် လည်း တရားနာယူပြီး သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-91 <hr> “သူငယ်ချင်း ဟေမဝတဘီလူး၊ ဤတရား နာရ မနာရ” ကြံစည်ပြီး ပရိသတ်အတွင်းကြည့်သော် မမြင်သဖြင့် “ရတနာ ၃-ဖြာ ပွင့်ပေါ်လာသည်ကို ငါ့သူငယ်ချင်း အလျင်းမသိ၊ သွားပြီး ဘုရားဂုဏ်တော် ထုတ်ဖော်ကာ ငါရအပ်ပြီး တရားဟောကြားမည်” ဟု ကြံပြီး သူ့ပရိသတ်နှင့်အတူ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ပေါ်ကဖြတ်၍ သူငယ်ချင်းထံ သွားသည်။</p> <p>သုတ္တနိပါတ် ဟေမဝတသုတ် အဋ္ဌကထာ၌ တရားနာစဉ် ဟေမဝတကို အမှတ်ရနေ၍ သာတာဂိရ မဂ်ဖိုလ်မရ၊ သူငယ်ချင်း သွားခေါ်ပြန်လာမှ ၂-ဦးလုံး သောတာပန်တည်သည်ဟု ဆိုသည်ကား ဘာဏကပုဂ္ဂိုလ်ချင်း ဝါဒမတူ၍ မူကွဲသည်ဟု မှတ်ယူသင့်သည်။</p> <h3>ကောင်းကင်ကစကား နားကြားသော ကာဠီသဌေးကတော်</h3> <p>ဟေမဝတနတ်ဘီလူးကလည်း ယူဇနာ ၃-ထောင်ရှိ ဟိမဝန္တာတောင်လုံး အခါမဲ့ ပန်းပွင့်သည်ကိုမြင်၍ “သူငယ်ချင်း သာတာဂိရနှင့်အတူ ဟိမဝန္တာမှာ ပျော်မည်” ဟု ကြံပြီး သူ့ပရိသတ်နှင့်အတူ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ပေါ်ကဖြတ်အလာ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ကာဠီသဌေးကတော်နေအိမ် (မိဘအိမ်) အပေါ် ကောင်းကင်၌ နတ်ဘီလူး ၂-ဦးတို့ တွေ့ဆုံပြီး တဦးသတင်းတဦးပြောကြားကြ၊ မြတ်စွာဘုရားပွင့် ဓမ္မစကြာ တရားဟော၍ ပန်းများ ပွင့်ကြောင်း ဟိမဝန္တာသာမက လောကဓာတ်တသောင်းလုံးရှိ ပန်းများပွင့်ကြောင်း သာတာဂိရက ပြောပြရာ ပန်းပွင့်တာထား ဘုရားကို အသေအချာဖူးရပါရဲ့လားဟု ဟေမဝတက ပြန်မေးသည်၊ ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရရုံမျှမက တရားကိုပင် နာရ၍ အမြိုက်ဆေးကို သောက်ပြီးကြောင်း၊ ထိုအမြိုက်တရားကို သင့်ကိုလည်း သိစေချင်၍ သင့်ထံလာကြောင်း ပြောပြလိုက်၏။ နတ်ဘီလူး အချင်းချင်း ကောင်းကင်၌ ပြောဆိုနေကြစဉ် ကာဠီသဌေးကတော် အိပ်ရာထက်မှကြား၍ ထထိုင်ကာ “ဤအသံသည် အောက်လူများထံမှ မဟုတ် အထက်ကောင်းကင် နတ်များထံမှ” ဟု မှတ်သားနားစိုက်ထောင်နေသည်။</p> <h3>သူတပါးအတွက် ခူးခပ်ပြီးသား ဝင်၍စားသော အစ်မကြီး ကာဠီ</h3> <p>ဟေမဝတက ဘုရားရှင်၏ ကာယသမာစာရ အာဇီဝ မနောသမာစာရကို မေးရာ၊ မေးတိုင်းကိုပင် သာတာဂိရ ဖြေဆိုသည်၊ ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရား၏ ကိုယ်တော်ကျေးဇူး ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးကို မေးဖြေမှုနှင့်စပ်၍ ဟေမဝတသုတ္တန်ဆုံးလတ်သော် ဟေမဝတ နတ်မင်းသည် သူငယ်ချင်း၏ တရားဒေသနာကို အစဉ်လျှောက်သဖြင့် ဉာဏ်ကိုစေလွှတ်ကာ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-92 <hr> ကာဠီသဌေးကတော်သည်လည်း သူတပါးအား တရားဟောစဉ် ဘုရားရှင်ကို မဖူးမြင်ရဘဲ တဆင့်ကြားဖြင့် သဒ္ဓါတရားဖြစ်ကာ သူတပါးအတွက် ခူးပြီးထမင်း စားရသူကဲ့သို့ သောတာပန်ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>သောတာပန်ဖြစ်ပြီးသည်နှင့်တပြိုင်နက် ထိုညဉ့်၌ပင် သားဖွားပြီးနောက် သောဏဟု သားကို နာမည်ပေးကာ မိဘအိမ်၌ အလိုရှိသလောက်နေပြီး ကုရရဃရမြို့ ပြန်သွားသည်။</p> <p>ထိုအချိန် အရှင်မဟာကစ္စာနထေရ်သည် ကုရရဃရမြို့ ဥပဝတ္တတောင်၌ သီတင်းသုံးရာ ဆွမ်းအမ ကာဠီသဌေးကတော်အိမ် မပြတ်ကြွသဖြင့် သောဏသူကြွယ်နှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်ရကား သောဏကို တရားစကား များစွာဟောကြားခွင့်ရသည်။</p> <h3>မိမိအသား မိမိပြန်စားရသော ပြိတ္တာ</h3> <p>အခါတပါး သောဏသဌေးသားသည် လှည်းများဖြင့် ဥဇ္ဇေနီပြည် အရောင်းအဝယ် သွားရာ လမ်းခရီးအကြား တောအုပ်၌ လှည်းများစခန်းချနားကြသည်၊ သောဏသည် လူများသဖြင့် သင့်ရာသွားအိပ်နေစဉ် မိုးလင်း၍ လှည်းများထွက်သွားကြသော်လည်း မနိုးသဖြင့် သောဏ တဦးတည်း ကျန်နေသည်။</p> <p>သောဏသည် မိုးလင်း၍ အိပ်ရာမှ ထကာ လှည်းများနောက် လိုက်သည်တွင် ပညောင်ပင်၌ စက်ဆုပ်ဖွယ် ယောက်ျားတယောက် မိမိ၏အရိုးများမှ ပြုတ်ကျသော အသားများကို စားနေသည်ကိုမြင်၍ မေးရာ “ကျွန်ုပ်သည် ရှေးက ဘာရုကစ္ဆမြို့သား စဉ်းလဲသောကုန်သည်ဖြစ်ခဲ့၍ သူတပါးဥစ္စာကို လှည့်ဖျားစားသောက်ခဲ့ပါသည်၊ ဆွမ်းခံကြွသော သံဃာများကိုလည်း ကိုယ့်အသားကိုယ်စားပါလားဟု ဆဲရေးခဲ့ပါသည်၊ ယင်းကံကြောင့် ယခုလို ပြိတ္တာဖြစ်ကာ ခံစားနေရပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ သောဏသဌေးသား အလွန်ပင် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်သွားသည်။</p> <h3>ဆဲရေးသည့်အတွက် သွေးနက်များယို</h3> <p>ခရီးဆက်သည်တွင် ခံတွင်းမှ သွေးနက်များ ယိုစီးနေသည့် ပြိတ္တာ ၂-ဦးကို တွေ့၍ မေးမြန်းရာ “ကျွန်ုပ်တို့သည် ရှေးက ဘာရုကစ္ဆမြို့သား ကုန်သည်များဖြစ်၍ မိခင်က ရဟန္တာများကို ပင့်ဖိတ် ဆွမ်းကပ်စဉ် ကျွန်တော်တို့ဥစ္စာကို ရဟန်းများအား ဘာ့ကြောင့်လှူရတာလဲ၊ မိခင်ဆွမ်းစားသော ရဟန်းများခံတွင်းမှ သွေးနက်များ ဆင်းပါစေဟု ဆဲမိသဖြင့် ငရဲကျပြီး ကံအကြွင်းမကုန်၍ ပြိတ္တာဖြစ်ရပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ ဆထက်ထမ်းပိုး တိုး၍ ထိတ်လန့်တော့သည်။</p> <p>သောဏသည် ဥဇ္ဇေနီပြည် ကုန်သွယ်ကိစ္စပြီး၍ ကုရရဃရမြို့ ပြန်ရောက်သော် အရှင်မဟာကစ္စာနထံသွား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားရာ အရှင်မြတ်က သံသရာလည်ခြင်း၌<br> <br>စာမျက်နှာ-93 <hr> အပြစ်၊ ပြတ်ခြင်း၌ အကျိုးကို ဟောတော်မူသဖြင့် မကြာမီ ရှင်ပြုပေးရန် တောင်းပန်တော့သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် သောဏ၏ ဉာဏ် မရင့်သေးပုံကို သိမြင်သဖြင့် “တယောက်တည်း အိပ်ရ စားရသော မြတ်သော အကျင့်ကို အသက်ထက်ဆုံးကျင့်ရန် ခက်သည်၊ လူဝတ်ဖြင့်ပင် အခါအားလျော်စွာ အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်ပါဦး” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။ ဒုတိယအကြိမ် တောင်းပန်သောအခါလည်း အလားတူပင် တားတော်မူလိုက်သည်။</p> <h3>၁၀-ပါးသံဃာ ၃-နှစ်ကြာရ</h3> <p>တတိယအကြိမ်၌ကား သောဏဉာဏ်ရင့်လာပြီဖြစ်၍ ရှင်ပြုပေးလိုက်သည်၊ ရဟန်းခံကိစ္စကိုမူ သံဃာ ၁၀-ပါးရှိမှ ဆောင်ရွက်ခွင့်ရှိသဖြင့် သံဃာပြည့်အောင် ပင့်ဆောင်ရ၊ ပင့်ပြီးသံဃာအချို့ လည်း ကိစ္စအားလျော်စွာ ပြန်သွားကြသဖြင့် သံဃာ ၁၀-ပါး ၃-နှစ်ကျော်မှပြည့်၍ ရှင်သောဏ ကုဋိကဏ္ဏအား ရဟန်းခံပေးရသည်၊ (ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ အရှင်မဟာကစ္စာနမှာ တပါးတည်းသာနေခြင်း၊ မဇ္ဈိမတိုက်၌သာ သံဃာများ၍ အဝန္တိတိုင်းလို နေရာမျိုး၌ တရွာ တပါး၊ တနိဂုံး ၂-ပါး စသည်ဖြင့် သံဃာ ပါးလှခြင်းကြောင့် ၃-နှစ်မျှ သံဃာ ၁၀-ပါး စုဝေးမိရန် အချိန်ကြာသွားသည်။)</p> <p>အရှင်သောဏသည် ရဟန်းဖြစ်ပြီး မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်ကာ အရှင်မဟာကစ္စာနထံ သုတ္တနိပါတ် သင်ယူသည်၊ ဝါကျွတ်၍ ပဝါရဏာပြုပြီး ဘုရားရှင်ကို ဖူးလိုကြောင်း ဆရာအား ပန်ကြားရာ “သင်သွားလျှင် ဘုရားရှင်က သင့်ကို ဂန္ဓကုဋီမှာအတူနေစေပြီး တရားဟောဖို့ တိုက်တွန်းလိမ့်မည်၊ သင့်တရားကြည်ညိုပြီး ဆုပေးလိမ့်မည်၊ ဤဆုဤဆုများယူကာ ငါ့စကားဖြင့် ဘုရားရှင်၏ ခြေတော်တို့ကို ငါ့ကိုယ်စား သင်ရှိခိုးပါ” ဟု မှာကာ ခွင့်ပြုတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည် ဥပဇ္ဈာယ်ထံမှခွာပြီး မိခင်အိမ်ကြွ ပြောပြသောအခါ မိခင်ကလည်း “သား ဘုရားဖူးသွားလျှင် ဤကမ္ဗလာယူပြီး ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင် မြေအခင်း ခင်းလှူခဲ့ပါ” ဟု မှာကြား၍ ကမ္ဗလာအဝတ်ကို ကပ်လိုက်သည်။</p> <h3>ဘုရားထံမှ အထူးအခွင့်အရေးရသော အရှင်သောဏ</h3> <p>ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးစဉ် ရောက်လာသောအရှင်သောဏအား ဘုရားရှင်က ပဋိသန္တာရပြုပြီးလျှင် အရှင်အာနန္ဒာကို “ဤရဟန်းအတွက် ကျောင်း အိပ်ရာ နေရာကို စီစဉ်လော့” ဟု မိန့်ရာ ဘုရားရှင်၏ အလိုကို သိသော အရှင်အာနန္ဒာသည် ဂန္ဓကုဋီအတွင်း၌ပင် နေရာခင်းပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-94 <hr> ဧည့်သည်ရဟန်းနှင့် ဘုရားရှင် တကျောင်းတည်း နေတော်မူလိုလျှင် နေရာပေးဖို့ အထူးမိန့်ကြားသည်၊ သို့မဟုတ်လျှင် မမိန့်ကြားပါ၊ အရှင်အာနန္ဒာစသော တာဝန်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များက သင့်ရာ၌ နေရာချပေးသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် များစွာသောအခါ လွင်တီးခေါင်၌ သမာပတ်ဝင်စားပြီးမှ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်တွင်း ဝင်သလို အရှင်သောဏလည်း ဖလသမာပတ် ဝင်စားပြီးမှ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်းဝင်ပြီး သင်္ကန်းကပ်လျက် ဘုရားခြေတော်ရင်း ထိုင်နေခြင်းဖြင့် အချိန်ကုန်စေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ပစ္ဆိမယံ၌ သတိသမ္ပဇဉ်ဖြင့် လက်ယာနံတောင်း လျောင်းစက်ပြီး မိုးသောက်ခါနီးဝယ် ထထိုင်တော်မူကာ “ဤအချိန်လောက်ဆိုလျှင် သောဏ ပင်ပန်းမှု ပျောက်လောက်ပြီ” ဟု သိတော်မူရကား “ရွတ်ဆိုဖို့တရားသည် သင်ချစ်သား ဉာဏ်၌ ထင်စေလော့” ဟု သောဏအား တိုက်တွန်းတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည် ချိုမြိန်သောအသံဖြင့် အက္ခရာတလုံးမျှ မချွတ်စေဘဲ သုတ္တနိပါတ် အဋ္ဌကဝဂ် ကာမသုတ္တန်စသော ၁၆-သုတ်တို့ကို ရွတ်ဆိုသည်၊ ပြီးဆုံးသောအခါ ဘုရားရှင်သည် ကောင်းချီးပေးတော်မူ၍ “ချစ်သား၊ သင်သည် တရားတော်ကို ကောင်းစွာ သင်ထားပေ၏၊ ငါဘုရားဟောစဉ်ကနှင့် ယခု ဒေသနာ တထပ်တည်းကျသည်၊ ဘာမျှ အယုတ်အလွန်မရှိ” ဟု ကြည်ညိုသည့်အဖြစ် ပြတော်မူသည်။ အရှင်သောဏသည် “ယခုအခါ ငါ့ဆရာမှာလိုက်သော စကား လျှောက်ထားချိန်တန်ပြီ” ဟု မှတ်ထင်ကာ “မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်၏ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ အရှင်မဟာကစ္စာနသည် မြတ်စွာဘုရား၏ ခြေတော်တို့ကို ဦးခေါင်းဖြင့် ရှိခိုးလိုက်ပါသည်။ ဤသို့လည်း လျှောက်ထားပါသေးသည်။”</p> <h3>သံဃာ့စီးပွား လျှောက်ထားမြော်မြင် ကစ္စာနအရှင်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတောင်ပိုင်းနယ်သည် ရဟန်းနည်း၍ ၃-နှစ်ကျော်စုမှ ခက်ခဲစွာ သံဃာတကျိပ်ရကာ တပည့်တော် ရဟန်းဖြစ်ရပါသည်၊ ထိုနယ်၌ တကျိပ်အောက်နည်းသောဂိုဏ်းဖြင့် ရဟန်းခံခွင့် ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>၂။ မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတိုင်း နယ်မြေသည် ကြမ်းတမ်းပါ၏၊ ထိုနယ်မြေ၌ အထပ်များသော ဖိနပ်ကို ခွင့်ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>၃။ မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတိုင်းနယ်၌ လူများရေချိုးခြင်းကို အလေးပြုကြပါ၏၊ ရေဖြင့် စင်ကြယ်သည်ဟူ၍လည်း ယူဆပါသည်၊ ထိုနယ်၌ မပြတ်နေ့စဉ် ရေချိုးခြင်းကို ခွင့်ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>စာမျက်နှာ-95 <hr> ၄။ မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတိုင်း တောင်ပိုင်းနယ်၌ သိုး ဆိတ် သမင်ရေများကို ခင်းကြပါ၏၊ မဇ္ဈိမတိုင်း ဇနပုဒ်တို့၌ ပြိတ်မြက် မြားမြက် သင်ပြက် ပိတ်ထည် မြက်ဖျာများ ခင်းကြသလို ထိုနယ်၌ သားရေ ၃-မျိုး ခင်းကြပါသည်။ ထိုသားရေအခင်း ၃-မျိုးကို ခွင့်ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>၅။ မြတ်စွာဘုရား၊ ယခုအခါ လူတို့သည် သိမ်ပရောဂရောက်နေသော ရဟန်းများအား “ဤရဟန်းအား ဤသင်္ကန်း လှူကြပါ၏” ဟု လျှောက်ပြီး သင်္ကန်းလှူကြရာ အလျှောက်ခံရသော သီတင်းသုံးဘော် ရဟန်းတို့သည် အလှူခံကြရမည့် ရဟန်းများထံလာပြီး “ငါ့ရှင်၊ ဤလူများက သင်္ကန်းလှူကြသည်” ဟု ပြောပြကြပါကုန်၏၊ ထိုအခါ သင်္ကန်းလှူခံကြရမည့် ရဟန်းများသည် ငါတို့အဖို့ စွန့်ခြင်းဝိနည်းကံ မဖြစ်ပါစေလင့်ဟု အောက်မေ့ကြကာ “မအပ်” ဟု သံသယရှိကြပြီး မခံယူကြပါ၊ မြတ်စွာဘုရားသည် သင်္ကန်း၌အပ်သော ပရိယာယ်ကို ဟောကြားတော်မူမည်လည်း မသိ—ဟု လျှောက်ထားလိုက်ပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်တော့သည်။</p> <h3>အချိန်မရွေး ရေချိုးနိုင်ခြင်းစသော အခွင့်ထူးများ</h3> <p>ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ယင်းအကြောင်းအရာများကြောင့် တရားစကား မိန့်ကြားပြီး အောက်ပါအခွင့် ၅-မျိုးကို ခွင့်ပြုတော်မူသည်။</p> <p>၁။ အလုံးစုံသော ပစ္စန္တရစ် ဇနပုဒ်များ၌ ဝိနည်းဓိုရ်အပါအဝင် ၅-ပါးမြောက်သော ဂိုဏ်းသံဃာဖြင့် ရဟန်းခံနိုင်ခွင့်၊</p> <p>၂။ အလုံးစုံသော ဇနပုဒ်တို့၌ အထပ်များသောဖိနပ် စီးနိုင်ခွင့်၊<br> ၃။ အလုံးစုံသော ဇနပုဒ်တို့၌ မပြတ်ရက်ဆက် ရေချိုးနိုင်ခွင့်၊</p> <p>၄။ အလုံးစုံသော ဇနပုဒ်တို့၌ သိုး ဆိတ် သမင်ရေ ဟူသော သားရေအခင်း ၃-မျိုး သုံးစွဲနိုင်ခွင့်၊</p> <p>၅။ လူအများက ဥပစာရ သိမ်ပရောဂရောက်နေသော ရဟန်းများအား “ဤရဟန်းအား ဤသင်္ကန်း လှူကြပါ၏” ဟု လျှောက်ပြီး သင်္ကန်းလှူကြလျှင် လက်သို့ မရောက်သေးသမျှ အဓိဋ္ဌာန်တင်ရမည့် အရေအတွက်သို့ မရောက်သောကြောင့် ထိုသင်္ကန်းကို ခံယူနိုင်ခွင့်ရှိသည်ဟူသော ဤ ၅-မျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည် မိခင်ဒါယိကာမကြီး၏ အမှာအရ ကမ္ဗလာထည်ကို ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီတိုက် မြေအခင်းပြုလုပ်ရန် လှူဒါန်းပြီး မိမိနေရာ အဝန္တိတိုင်း ကုရရရမြို့ ဥပဝတ္တတောင်ကျောင်း ပြန်ကြွကာ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာအား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-96 <hr> ဘုရားရှင်အား တရားဟောခဲ့ရသော အရှင်သောဏတရားပွဲကြီး<br> နောက်နေ့ မယ်တော် ကာဠီဒါယိကာမကြီး အိမ်ကြွပြီး ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီးလတ်သော် မယ်တော်၏ မေးလျှောက်ချက်အရ ဘုရားရှင်ကို ဖူးခဲ့ရ၍ မယ်တော်စကားဖြင့် ဘုရားကို မယ်တော်ကိုယ်စား ရှိခိုးပြီး ကမ္ဗလာထည်ကိုလည်း သားတော်ကိုယ်တိုင် ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း မြေအခင်းခင်းထားခဲ့ကြောင်း မိန့်ကြားသည်။</p> <p> “သားက ဘုရားရှင်အား တရားစကားလျှောက်ထားတော့ ဘုရားရှင်လည်း သားတော်အား ကောင်းချီးပေးသည်” ဟု ကြားရကြောင်း မယ်တော်က လျှောက်ထားရာ “ဤအကြောင်းအရာများကို မယ်တော်ဘယ်နည်းနှင့် သိပါသလဲ” ဟု ထပ်ဆင့်မေးခွန်း မေးသဖြင့် “သားအား ဘုရားရှင်က ကောင်းချီးပေးသောနေ့မှာ စကြဝဠာတိုက်တသောင်းရှိ နတ်ဗြဟ္မာများလည်း ကောင်းချီးပေးကြသည်ဟု မယ်တော်အိမ်စောင့်နတ်က မယ်တော်ကို ပြောကြားသည်” ဟု ဖြေဆိုပြီး ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားခဲ့သော တရားကို မယ်တော်အားလည်း ပြန်ဟောရန် တောင်းပန်သည်။ ဆိတ်ဆိတ်နေသဖြင့် လက်ခံကြောင်းကိုသိသော မယ်တော် ကာဠီသဌေးကတော်သည် မိမိအိမ်တံခါးဝ၌ မဏ္ဍပ်ကြီးဆောက်လုပ်စေပြီး သားတော်၏ဓမ္မသဘင်ကို ခမ်းနားစွာ ဆင်ယင်ကျင်းပသည်။</p> <h3>၁၀။ လာဘ်များသူ ရဟန်းတို့တွင် သီဝလိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>သူရှုံးငါနိုင် အပြိုင်ဆင်နွှဲ ဒါနပွဲ</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။ အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ဗန္ဓုမတီမြို့နယ် တောရွာသားတဦး ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အချိန်ကား ဗန္ဓုမတီ ပြည်သူများနှင့် ဗန္ဓုမမင်းကြီးတို့ အပြိုင်အဆိုင် ဝိပဿီဘုရားရှင်အား လှူဒါန်းနေကြရာ ပြည်သူများ၏အလှည့်၌ ပျားနှင့် နွားနို့ခဲမရနိုင်ဘဲ ရှိနေကြသည်။ “ရရာမှယူကြမှာပဲ” ဟု ကြံကာ နယ်မှ မြို့ဝင်လမ်း၌ အစောင့်ယောက်ျား လွှတ်ထားကြသည်။ သီဝလိအလောင်း အမျိုးကောင်းသားသည် မိမိရွာမှ နွားနို့ခဲယူလာပြီး “တစုံတခု ရရာကို လဲလှယ်ယူမည်” ဟု ကြံ၍ မြို့သို့ဝင်ခါနီး မျက်နှာသစ်၊ လက် ခြေ ဆေးပြီးမှ ဝင်မည်ရည်ရွယ်ကာ ရေချမ်းသာရာ အရပ်ကိုကြည့်လတ်သော် ထွန်တုံးဦးမှ ပမာဏရှိသော ပျားကောင်မရှိသည့် ပျားတံကြီးကိုတွေ့လေလျှင် “ငါ့ကုသိုလ်ကြောင့် ဖြစ်တာပဲ” ဟု ယူပြီး မြို့ဝင်သည်၊ အစောင့်ယောက်ျားက “မည်သူ့ဖို့ယူလာသလဲ” ဟု မေးရာ ရောင်းဖို့ယူလာကြောင်း ပြောသဖြင့် တကျပ်ပေး၍ ပျားနှင့် နွားနို့ခဲကို ဝယ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-97 </p><hr> <h3>ဟန်ကိုကြည့်၍ ဉာဏ်ရှိသူ သိနိုင်သည်</h3> <p> “တန်ဖိုးမထိုက်သော ဤပစ္စည်းကို ပထမအကြိမ်မှာပင် အဖိုးများစွာပေးဝယ်သည်၊ စုံစမ်းသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး တကျပ်နှင့် မရောင်းနိုင်ကြောင်း ပြောသည်၊ နှစ်ကျပ်၊ လေးကျပ် စသည်တိုးပေး၍ ၁ဝဝဝိ ရောက်လာသောအခါ “အချိန်ဆွဲ၍မသင့်၊ ဤယောက်ျား၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စမေးမှပဲ” ဟု ကြံကာ “အဖိုးမတန်ဘဲ ဤမျှပေးတာ ဘာ့ကြောင့်ပါလဲ” ဟု မေးရာ မင်းနှင့်ပြည်သူ ဒါနအပြိုင်လှူပုံများနှင့် နွားနို့ခဲမပါလျှင် ပြည်သူများရှုံးမှာဖြစ်၍ ၁ဝဝဝိ ပေးဝယ်ရပုံ ပြောပြသည်။</p> <p>ဤ ၂-မျိုးကို ပြည်သူမှတပါး အခြားသူ လှူနိုင် မလှူနိုင်မေးရာ မည်သူမဆို လှူနိုင်ကြောင်းပြောပြသည်၊ ပြည်သူ့အလှူမှာ တနေ့တည်း ၁ဝဝဝိ လှူသူ ရှိ မရှိမေးပြန်ရာ မရှိကြောင်းပြောသဖြင့် “ဤပစ္စည်း ၂-မျိုး ၁ဝဝဝိ တန်ပုံ သင်အသိပဲ၊ ပြည်သူများ သွားပြောပြပါ၊ ဤပစ္စည်း ၂-မျိုးကို တန်ဖိုးဖြင့် မပေးပါ၊ ကိုယ်ထိလက်ရောက်လှူလိုပါသည်၊ ဤပစ္စည်း ၂-မျိုးအတွက် ကြောင့်ကြမဲ့သာ နေကြပါ” ဟု ပြောပြပါလေ “ဤအလှူပွဲ၌ အဖိုးတန်ပစ္စည်းလှူသူ ကျွန်ုပ်ဖြစ်ကြောင်း သင်ကိုယ်တိုင် သက်သေခံသူဖြစ်ပါစေ” ဟု ပြောသည်။</p> <h3>ကုသိုလ်ကား အရင်းနည်းသော်လည်း အမြတ်ကြီးသည်</h3> <p>သီဝလိအလောင်းရွာသားသည် ရိက္ခာဖို့ရာ ယူလာသော ဥစ္စာထဲမှ အစပ် ၅-မျိုးဝယ်ပြီး အမှုန့်ကြိတ်သည်၊ နွားနို့ခဲမှ ဒိန်ရည်ကို စစ်ယူပြီး ထိုဒိန်ရည်၌ ပျားလပို့ကို ညှစ်ချ၍ အစပ် ၅-ပါး အမှုန့်များနှင့်ရောကာ ပဒုမ္မာကြာရွက်တခု၌ ထားလိုက်၍ ထိုကြာရွက်ကို စည်းစည်းလုံးလုံး ကိုင်ဆောင်ယူလာပြီး ဘုရားရှင်နှင့် မနီးမဝေးနေရာ၌ လှူဖို့ရာ မိမိအလှည့်ကြည့်နေသည်။</p> <p>အခွင့်ရသည်ကို သိသည်နှင့်တပြိုင်နက် ဘုရားရှင်အနီးသွားပြီး “ဤလှူဖွယ်ကား တပည့်တော်၏ ဆင်းရဲသားလက်ဆောင်ပါဘုရား၊ သနားသဖြင့် အလှူခံတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ပြီးလှူသည်။ ဘုရားရှင်သည် စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီးများ လှူသော ကျောက်သပိတ်ဖြင့်အလှူခံပြီး ထိုလှူဖွယ်ကို သံဃာ ၆-သန်း ၈-သိန်း လှူမကုန်အောင် အဓိဋ္ဌာန်တော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သီဝလိအလောင်းသည် “အရှင်ဘုရားတို့အား ယနေ့ တပည့်တော် ပြုအပ်ဆောင်နှင်းအပ်သော ကုသိုလ်အရပ်ရပ်ကို ဗန္ဓုမတီ ပြည်သူအပေါင်းတို့ မျက်မြင်ပါဘုရား၊ ဤကောင်းမှုကြောင့် ဖြစ်လေရာဘဝ၌ လာဘ်လာဘ အခြံအရံ အကျော်အစော အထွတ်အထိပ်ရောက်သူ ဖြစ်ပါစေသား” ဟု ဆုတောင်းသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-98 </p><hr> <h3>သီဝလိသန္ဓေ တည်လာချိန်ဝယ် အံ့ဩဖွယ်</h3> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကောလိယသာကီဝင်မင်းမျိုး သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးဝမ်း၌ သန္ဓေတည်လာသည်၊ ယင်းအချိန်မှစ၍ ရာပေါင်းများစွာ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာများ ညဉ့်နံနက်ဆက်ကာ ရောက်လာကြသည်၊ သုပ္ပဝါသာမှာ အရာရာ ရှေးကထက် ပြည့်စုံတော့သည်။</p> <p>မင်းသမီးဘုန်းကံစုံစမ်းရန် ဆွေမျိုးများက မင်းသမီးလက်ဖြင့် ထိထားသော မျိုးစေ့တောင်းကို ကြဲချသောအခါ မျိုးစေ့တစေ့မှ အပင်ရာထောင် ပေါက်လာကြသည်၊ တပယ်ကျယ်သောလယ်မြေမှ လှည်းအစီး ၅၀၊ ၆၀ တိုက် စပါးများထွက်ကြသည်။ စပါးကျီတံခါးကို မင်းသမီးလက်ဖြင့် ထိထားရာ စပါးများ ယူမကုန်ဘဲ ပြန်ပြည့်သည်၊ မင်းသမီးဘုန်းကံဟုဆိုကာ ထမင်းအိုးနှိုက်ကာ လာသမျှပေးသော်လည်း ထမင်းမကုန်တော့ပေ။ သီဝလိကိုယ်ဝန်ကား ၇-နှစ် ရှိလာပေပြီ။</p> <h3>ဒုက္ခကြုံလျှင် ရတနာ ၃-စုံသာ အာရုံဖြစ်သင့်သည်</h3> <p>ကိုယ်ဝန်ရင့်လတ်သော် ၇-ရက် ဆင်းရဲကြီးစွာခံစားရသော မင်းသမီးသည်—</p> <p>၁။ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝတ သော ဘဂဝါ၊ ယော ဣမဿ ဧရူပဿ ဒုက္ခဿ ပဟာနာယ ဓမ္မံ ဒေသေသိ - ငါတို့ ကိုးစား အကြင်ဘုရားသည် ဤသဘောမျိုး ဒုက္ခဆိုးကို ပယ်ချိုးဖို့ရာ အမတာ ရေအေး တိုက်ကျွေးတော်မူပေ၏၊ ငါတို့ကိုးစား ထိုဘုရားသည် တရားအပုံ အလုံးစုံကို အကုန်သိမြင် ဉာဏ်တော်ရှင်စင်စစ် ဖြစ်တော်မူပါပေစွတကား။</p> <p>၂။ သုပ္ပဋိပန္နော ဝတ တဿ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ယော ဣမဿ ဧရူပဿ ဒုက္ခဿ ပဟာနာယ ပဋိပန္နော - ငါတို့ကိုးစား အကြင်ဘုရားသည် ဤသဘောမျိုး ဒုက္ခဆိုးကို ပယ်ချိုးဖို့ရာ ကောင်းစွာမသွေ ကျင့်တော်မူပါပေ၏၊ ငါတို့ကိုးစား ထိုဘုရား၏ တပည့်သားဖြစ်လာ မြတ်သံဃာသည် သုံးပါးသိက္ခာ သာသနာကို ကောင်းစွာမသွေ ကျင့်တော်မူပါပေစွတကား။</p> <p>၃။ သုသုခံ ဝတ တံ နိဗ္ဗာနံ၊ ယတ္ထ ဧရူပံ ဒုက္ခ န သံဝိဇ္ဇတိ - နိဗ္ဗာန် သတ်မှတ် အကြင်ဓာတ်၌ ဤကဲ့သို့သော ဒုက္ခဆိုးသည် တစိုးတစိ မရှိပါပေ။ ထိုနိဗ္ဗာန်ဓာတ် တရားမြတ်သာ ချမ်းသာစစ်မှန် ဧကန်မသွေ ဖြစ်ပါပေစွတကား - ဟု ဘုရားရှင်ဂုဏ်၊ သံဃဂုဏ်၊ နိဗ္ဗာန်ဂုဏ်နှင့်စပ်သော ဂါထာများရွတ်ဆိုကာ သည်းခံနေရှာသည်၊ (ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးတိုင်း ဒုက္ခလာလျှင် ဤဂုဏ် ၃-မျိုးကို ပွားများသင့်သည်)။</p> <p>စာမျက်နှာ-99 </p><hr> <h3>သူတော်ကောင်းမှန်က ဒါနကောင်းမှု အားပြုသည်</h3> <p>သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးသည် ကြင်ရာတော် ကောလိယမင်းသားကို ခေါ်၍ “အသက်ရှင်စဉ် ဒါနပြုလိုပါသည်၊ ဘုရားထံသွား၊ ဤအကြောင်း လျှောက်ထား၊ ဘုရားပင့်ပေးပါ၊ ဘုရားမိန့်သမျှကိုလည်း ကောင်းစွာမှတ်သား နှမတော်အား ပြန်ပြောပါ” ဟု မှာထားလွှတ်လိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ကောလိယမင်းသမီး သုပ္ပဝါသာ၊ ရောဂါမရှိ ချမ်းသာစေသတည်း၊ ရောဂါမရှိ ချမ်းသာလျက် ရောဂါကင်းသောသားကို ဖွားစေသတည်း” ဟု မိန့်တော်မူသည်၊ ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသည်နှင့် တပြိုင်နက် (ကြင်ရာတော် မင်းသား ပြန်မရောက်မီပင်) သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးသည် ဓမ္မကရိုဏ်ရေစစ်မှ ရေကျသလို ချမ်းသာစွာ သားဖွားတော့သည်။</p> <p>လူနာစောင့် ပရိသတ်များ ငိုရာမှပြုံးရွှင်ကြပြီး ကောလိယမင်းသားအား သားဖွားသတင်း လျှောက်တင်ရန်သွားကြသည်၊ ကောလိယမင်းသည် သတင်းပို့သူများအမူအရာ မြင်စဉ်ကပင် “ဘုရားရှင်အမိန့်စကား ပြီးသွားပြီထင်ရဲ့” ဟု ကြံစည်ပြီး မင်းသမီးထံလာ ဘုရားရှင်၏အမှာကိုလည်း ပြောကြားလိုက်သည်။</p> <p>မင်းသမီးက “အရှင့်သား၊ ပင့်လျှောက်ခဲ့သော အသက်ရှင်ဆွမ်းသည်ပင် မင်္ဂလာဆွမ်းဖြစ်ပါလိမ့်မည်၊ တဖန်ပြန်သွားကာ ၇-ရက်လုံးအတွက် ပင့်ချေပါ” ဟု စေလွှတ်ပြန်သည်။</p> <p>ဖွားမြင်ပြီးစ သီဝလိပုတ္တ၏ ဆွေမျိုးအားလုံး၏ ပူပန်စိတ်ကို ငြိမ်းစေပြီး ဖွားမြင်လာသူ အလုပ်ကိစ္စများဖြစ်၍ သီဝလိဟု အမည် ပေးကြသည်။ သီဝလိကား (အများလို ၁၀-လဖွားမဟုတ်) ၇-နှစ်ဖွားဖြစ်၍ ၇ နှစ်သားများအလုပ် အားလုံးလုပ်နိုင်ရကား ဖွားသည့်နေ့မှစ၍ ၇-ရက်ဆွမ်းကျွေး အလှူ၌ သံဃာတော်များအား ရေစစ်ပြီး ဆက်ကပ်သည်။</p> <p>ရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ၇-ရက်မြောက်နေ့၌ သီဝလိအား “သင် ဤမျှ ၇-နှစ်ပတ်လုံး ပဋိသန္ဓေဒုက္ခ ခံစားရလျှင် ရဟန်းမပြုသင့်ဘူးလား” ဟု မိန့်ရာ “အခွင့်ရလျှင် ပြုချင်ပါသည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ဖွားမြင်စသာသာ ထိုအကြောင်း မိခင် သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးသိသဖြင့် ခွင့်ပြုရာ ရဟန်းဖြစ်လာသည်။ အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သီဝလိကို ကျောင်းခေါ်သွားကာ တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးပြီး ရှင်ပြုဖို့ ဆံရိတ်ခါနီးတွင် “သီဝလိ၊ သင့်အား တခြား ဩဝါဒပေးရန်မလို၊ ၇-နှစ်ပတ်လုံး ခံစားခဲ့ရသော ဒုက္ခကိုပင် ဆင်ခြင်ပါ” ဟု မိန့်ရာ သီဝလိက “ရှင်ပြုပေးခြင်းသည်သာ အရှင်ဘုရားတို့တာဝန်ပါ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-100 <hr> တပည့်တော် ပြုစွမ်းနိုင်သမျှ တရားနှလုံးသွင်း ပွားများခြင်းကို တပည့်တော်သည်ပင် ဆင်ခြင်စဉ်းစား ပွားများပါမည် ဘုရား” ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာအား ပြန်လည် လျှောက်သည်။</p> <p>သီဝလိကား ပထမ ဆံဝန်း စိတ်ချလိုက်စဉ် သောတာပန်၊ ဒုတိယ ဆံဝန်း၌ သကဒါဂါမ်၊ တတိယ ဆံဝန်း၌ အနာဂါမ်ဖြစ်ပြီး ဆံအားလုံး ရိတ်ချပြီးသည်နှင့် တပြိုင်နက် အရဟတ္တဖိုလ် မျက်မှောက်ပြု ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ရှင်သီဝလိ ရှင်ရဟန်းဖြစ်သော နေ့မှစ၍ သံဃာတော်များအတွက် ပစ္စည်း ၄-ပါး လိုသမျှ ရကြသည်၊ အရှင်သီဝလိ ဝတ္ထုကား ကုဏ္ဍိကာမြို့၌ ဖြစ်သည်။</p> <h3>ဒုက္ခရောက်ကြောင်း သားအမိ ၂-ဦး၏ ရှေးကံဟောင်း</h3> <p>အရှင်မြတ်သားအမိကား ဗာရာဏသီမင်း၏ မိဖုရားနှင့် သားတော်ဖြစ်စဉ် ကောသလမင်းက တိုက်ခိုက်ပြီး မိဖုရားကြီးကို သိမ်းပိုက်ကာ မိဖုရားကြီးရာထူး၌ပင်ထားသည်၊ သားတော်ကား ရေထုတ်ပြွန်မှ ထွက်ပြေးပြီး စစ်သည်စုရုံးကာ ဗာရာဏသီပြည်ပြန်လာပြီး “ထီးနန်းပြန်အပ်ရန်၊ သို့မဟုတ် စစ်တိုက်ရန် ကြိုက်ရာရွေးဖို့” ရာဇသံ ပေးလိုက်သည်။</p> <p>စစ်တိုက်လျှင် လူများဆင်းရဲမည်၊ မြို့ကိုသာပိတ်ဆို့ပြီး ဝန်းရံတားရန်၊ မြို့တွင်းမှာရှိနေသော မယ်တော်က သားအား အကြံပေးရာ ယင်းအကြံအတိုင်း မြို့တံခါးမကြီး ၄-ပေါက်ကို အဝင်အထွက်မရှိ ပိတ်ဆို့လိုက်သည်၊ သို့သော် မြို့သားများတံခါးငယ်များမှ ထွက်ဝင်ပြုကာ မြက်၊ ထင်း ရိက္ခာသွင်းကြသဖြင့် ၇-နှစ် ကြာသော်လည်း အကြောင်းမထူး၍ မယ်တော် အကြံပေးချက်အရ တံခါးငယ်များကိုပါ ပိတ်လိုက်ပြန်သည်။</p> <p>၇-ရက်ကြာသော် မြို့သားများအနေကြပ်သဖြင့် ကောသလမင်း ဦးခေါင်းဖြတ်၍ မင်းသားအား ဆက်သည်၊ မင်းသားသည် မြို့တွင်းဝင် မင်းပြုတော့သည်၊ ယင်းအကုသိုလ်ကြောင့် အရှင်မြတ်သားအမိ ၇-နှစ် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ရ၊ အမိဝမ်းအောင်း နေရပြီး မယ်တော်မှာ ၇-ရက် မိန်းမောတွေဝေရခြင်းဒုက္ခ ခံရသည်။</p> <h3>တောတောင်သမုဒ္ဒရာ သွားလေရာမှာ လှူဒါန်းကြသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် သာဝတ္ထိမြို့ရောက်သောအခါ အရှင်သီဝလိက “သူ့ဘုန်းကံ လက်တွေ့စုံစမ်းချင်၍ သံဃာ ၅၀၀ အဖော်ပေးပါ” ဟု လျှောက်တောင်းပြီး ဟိမဝန္တာ ရှေးရှု တောလမ်းခရီး ကြွတော်မူသည်၊ အရှင်သီဝလိအား—</p> <p>၁။ ပထမခရီး ပညောင်ပင်စောင့်နတ်မင်းက ၇-ရက်ကြာ ဒါနပြုသည်၊ ဤနည်းဖြင့် အရှင်သီဝလိသည် ၂။ ပဏ္ဍဝတောင်၊ ၃။ အစီရဝတီမြစ်၊ ၄။</p> <p>စာမျက်နှာ-101 <hr> ဝရသာဂရသမုဒ္ဒရာ၊ ၅။ ဟိမဝန္တာတောင်၊ ၆။ ဆဒ္ဒန်အိုင်၊ ၇။ ဂန္ဓမာဒနတောင်၊ ၈။ အရှင်ရေဝတ နေရာသို့ကြွရာ နေရာအားလုံး၌ ၇-ရက်စီ ဆိုင်ရာနတ်များက ဒါနပြုကြသည်။</p> <p>ဂန္ဓမာဒနတောင်၌ကား နာဂဒတ္တနတ်မင်းက နွားနို့ဆွမ်းတရက်၊ ထောပတ်ဆွမ်းတရက်၊ တလှည့်စီ ၇-ရက်လှူရာ သံဃာတော်များက “နွားနို့ရအောင် နို့ညှစ်ခြင်း၊ ထောပတ်ဖြစ်အောင် နှိပ်နယ်ခြင်းများ ဘာမျှမတွေ့ရပါဘဲလျက် ဘယ်ကောင်းမှုကြောင့် ဤဆွမ်းများ ဖြစ်နေသလဲ” ဟု မေးရာ နတ်မင်းက “ကဿပဘုရားလက်ထက်က စာရေးတံနွားနို့ဆွမ်း လှူဒါန်းခြင်း၏ အကျိုးပါ ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ရှားတောကျောင်းနေ အရှင်ရေဝတထံ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များကြွရာ တောတွင်း၌ နတ်များက အရှင်သီဝလိကို အမှူးထား၍ ၇-ရက်လှူကြသည်ကို အကြောင်းပြုပြီး ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၁၁။ သဒ္ဓါတရားအားကြီးသူ ရဟန်းတို့တွင် ဝက္ကလိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>နိဗ္ဗာန်မလိုချင် ဘုရားကိုသာ ဖူးနေချင်</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျ၍ ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် ပုဏ္ဏားမျိုး၌ ဖြစ်၍ ဝက္ကလိအမည်ရကာ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်ကျွမ်းသည်။</p> <p>ခြံရံပြီး သာဝတ္ထိလာသော ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရလျှင် ရူပကာယ အသရေတော်အပေါ် ဖူးမဝဖြစ်ကာ ကျောင်းတော်ထိ လိုက်သွားသည်၊ ဘုရားရှင် တရားဟောလျှင်လည်း ရှေ့တည့်တည့်ကမှ တရားနာသည်၊ ဘုရားကို အမြဲဖူးနေရအောင် ရဟန်းပြုပြီး ဆွမ်းချိန်ထား၍ ကျန်အချိန်များ၌ ဘုရားရှင်ကို မြင်လောက်ရာနေရာ၌ နေပြီး ဖူးနေတော့သည်၊ စာသင်ခြင်း တရားအားထုတ်ခြင်း ဘာမျှ မပြုလုပ်ပါ။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဝက္ကလိဉာဏ်ရင့်အောင် ဆိုင်းပြီး အချိန်အတော်ကြာ ဘာမျှ မိန့်တော်မမူသော်လည်း “တရားသိဖို့ ဉာဏ်ရင့်လာပြီ” ဟု သိတော်မူလတ်သော် “ဝက္ကလိ၊ ဤကိုယ်ပုပ်ကို ကြည့်နေသဖြင့် သင့်မှာ ဘာအကျိုးရှိမှာလဲ၊ ဝက္ကလိ၊ တရားမြင်သူသည် ငါဘုရားကို မြင်သည်မည်၏၊ ငါဘုရားကို မြင်သူသည် တရားကိုမြင်သူ ဖြစ်၏၊ ဝက္ကလိ၊ တရားကြည့်သောသူမှသာ ငါဘုရားကိုကြည့်သူ ဖြစ်၏၊ ငါဘုရားကိုကြည့်သောသူသည် တရားကိုကြည့်သူ ဖြစ်ရပေမည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-102 </p><hr> <h3>ဘုရားမြင်သော်လည်း တရားမမြင်၍ ဝက္ကလိ အနှင်ခံရသည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဤသို့ပင် မိန့်သော်လည်း အရှင်ဝက္ကလိသည် ဘုရားရှင်ကို ထားပြီး တခြားမသွားနိုင်၊ “ဤရဟန်း သံဝေဂမရသမျှ အမှန်တရားမသိနိုင်” ဟု ဘုရားရှင် ဆင်ခြင်တော်မူကာ ဝါဆိုခါနီးသော် ရာဇဂြိုဟ်ကြွ၍ ဝါဆိုမည့်နေ့၌ “ဝက္ကလိ၊ လွတ်ရာသင်ထွက်သွား” ဟု နှင်တော်မူသည်။ ဘုရားရှင်များစကား မည်သူမျှ မပယ်နိုင်ရကား အရှင်ဝက္ကလိသည် ဘုရားရှင်ကို ပြန်လှန်လျှောက်ထားခြင်း မပြုတော့ဘဲ “ယခုအခါ ငါဘာပြုနိုင်တော့မှာလဲ၊ ဘုရားရှင် ငါ့ကိုနှင်ပြီ၊ ဘုရားရှင်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင်ခွင့် ငါမရတော့၊ ငါ့အတွက် အသက်ရှင်နေသမျှ အကျိုးမရှိ” ဟု ကြံကာ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင် ချောက်ကမ်းပါး တက်သွားတော့သည်။</p> <p>ဝက္ကလိ စိတ်ပျက်အားငယ်ပုံ ဘုရားရှင် သိတော်မူ၍ “ငါဘုရားထံမှ နှစ်သိမ့်မှု ဤရဟန်းမရလျှင် မဂ်ဖိုလ်အကြောင်းပစ္စည်း ပျက်စီးရမည်” ဟု ဆင်ခြင်တော်မူပြီး ကိုယ်တော်မြတ်ကိုမြင်ဖို့ ရောင်ခြည်တော်လွှတ်လိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်မြင်ချိန်မှစ၍ အရှင်ဝက္ကလိ၏ အင်အားကြီးမားသော စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ နုတ်ပယ်ပြီး ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>မိခင်က ရိုက်ပြီးမှ နို့တိုက်ခံရသည့် သားပမာ ဝက္ကလိ ဝမ်းသာသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ခြောက်နေသော ကန်အတွင်း ရေလုံးကြီး သွင်းလောင်းသည့်အလား အရှင်ဝက္ကလိအတွက် နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်မှု အင်အားဖြစ်ပွားဖို့ရာ ဓမ္မပဒ၌ လာသော “ဘုရားထံ အာရုံရောက်၍ ဝမ်းမြောက်ခြင်းများသော ရှင်ရဟန်းသည် ဘုရားသာသနာ၌ ကြည်ညိုခြင်းနှင့် ငြိမ်းအေး၍ သင်္ခါရချုပ်ရာ ချမ်းသာစစ်မှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ဆိုက်ရောက်နိုင်ပေသည်” ဟူသော ဂါထာကို ဟောကြားပြီး “လာလေချစ်သား ဝက္ကလိ” ဟု လက်တော်ကို ဆန့်တန်းခေါ်တော်မူသည်။</p> <p> “ဘုရားကို ငါဖူးရပြီ၊ လာ-ဟုလည်း အခေါ်တော်ခံရပြီ” ဟု အားအင်ကြီးစွာရလျက် “ဘယ်သွားရမည်” ဟု မိမိသွားရမည့်လမ်းကိုပင် မမှန်းနိုင်တော့ဘဲ ဘုရားရှင်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင် ကောင်းကင်ပျံကာ ပထမခြေ တောင်ပေါ်၌ တည်နေစဉ်ပင် ဘုရားဟောသော ဂါထာကို ဆင်ခြင်လျက် ကောင်းကင်မှာပင် ပီတိခွာကာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာဖြစ်ပြီး ဘုရားရှိခိုးလျက် မြေသို့သက်သည်၊ အခြားရဟန်းများ သဒ္ဓါကား အလိုသာရှိသော်လည်း အရှင်ဝက္ကလိသဒ္ဓါကား ပိုလွန်းနေ၍ လျှော့စေရအောင် ကြိုးစားလှသဖြင့် ယင်းဧတဒဂ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-103 <hr> ၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ်၊ ၃။ တတိယဝဂ်</p> <h3>၁။ အကျင့်သိက္ခာလိုလားသူ ရဟန်းတို့တွင် ရာဟုလာသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>၂။ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ရဟန်းပြုသူ ရဟန်းတို့တွင် ရဋ္ဌပါလသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>အကျင့်သိက္ခာ လိုလားပုံ။ ။ ရှင်ရဟန်းပြုသောနေ့မှစ၍ နံနက်စောစောထကာ လက်ခုပ်အပြည့် သဲမှုန့်တို့ကို ဆုပ်ယူလျက် “ယနေ့ ဘုရားရှင်နှင့် ဆရာဥပဇ္ဈာယ်များထံမှ ဤသဲလုံးအမျှ ဆုံးမတားမြစ်မှုရလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု တောင့်တတတ်၍ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>သဒ္ဓါတရားဖြင့် ဘုရားရှင်တရား ကြားနာပြီး ရရှိသော သဒ္ဓါတရားသည် ထမင်း ၁၄-နပ် (၇-ရက်) မစားဘဲ ဇွဲကောင်းကောင်းဖြင့် မိဘများထံ ခွင့်တောင်းကာ ရဟန်းပြုလာသူဖြစ်သည်၊ တိုင်းပြည်စောင့်ရှောက်နိုင်စွမ်းရှိ၍ ရဋ္ဌပါလမည်သည်၊ အကွဲအပြဲတိုင်းပြည်ကို စေ့စပ်နိုင်စွမ်းရှိသော အမျိုး၌ ဖြစ်သူဟုလည်း ဆိုနိုင်သည်။</p> <h3>ဥစ္စာစုထား ဘိုးဘေးများ ယူမသွားနိုင် ကျန်ရစ်သည်</h3> <p>ရာဟုလာနှင့် ရဋ္ဌပါလ ၂-ဦးလုံး ပဒုမုတ္တရလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သူကြွယ်များဖြစ်ကာ အိမ်ထောင်ရှင်များဖြစ်ပြီး ဖခင်များကွယ်လွန်သော် ဆိုင်ရာ ဘဏ္ဍာစိုးအား ခေါ်ပြီးစစ်ကြသည်။ “ဤမျှများလှသော ဥစ္စာပုံကြီးကို ဘိုးဘေး အဆက်ဆက် ကိုယ်နှင့်အတူ ယူမသွားနိုင်ကြ၊ ငါတို့ကား ယခုအခါ ဖြစ်သလိုနည်းဖြင့် ယူသွားသင့်သည်” ဟု ၂-ဦးလုံးကြံကြပြီး ၄-နေရာတို့၌ အထီးကျန် ကပ္ပဏီ ခရီးသွားစသည်တို့အား ပေးလှူကြသည်။</p> <p>တယောက်ကား အလှူမဏ္ဍပ် ရောက်လာသူတိုင်းကို လိုရာကို မေးပြီးမှ ပေးလှူတတ်သဖြင့် “အာဂတပါက-လာသူမေး၍ ပေးတတ်သူ” ဟု တွင်ပြီး တယောက်ကား- မမေးမြန်းတော့ဘဲ သူယူလာသောခွက် အပြည့်ထည့်၍သာ ပေးလှူတတ်သဖြင့် “အနဂ္ဂပါက=အတိုင်းအဆမထား အရမ်းကာရော ပေးလှူတတ်သူ” ဟု အမည်တွင်သည်။</p> <h3>အလောင်းလျာများ ကြည်ညိုစရာတွေ့က ကြည်ညိုကြ</h3> <p>၂-ဦးလုံးပင် တနေ့သောနံနက်ခင်း မျက်နှာသစ်ဖို့ ရွာပြင်သွားကြချိန် ဟိမဝန္တာမှ တန်ခိုးရှင် ရသေ့ ၂-ပါးလည်း ဆွမ်းခံဖို့ ကောင်းကင်မှကြွလာပြီး “ငါတို့ကို ထိုသူကြွယ် ၂-ဦး မမြင်ပါစေနှင့်” ဟု အောက်မေ့၍ သူတို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း လမ်းဘေးတနေရာ ရပ်တော်မူကြသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-104 <hr> သူကြွယ် ၂-ဦးတို့သည်လည်း ဗူးခွက်စသော ပရိက္ခရာများပြင်ဆင်ကာ ရွာတွင်းဆီ ဦးတည်ဆွမ်းခံသွားကြသော ရသေ့ ၂-ပါးထံလိုက်ကြရာ ရသေ့များက “ဘုန်းကံကြီးမား ဒကာများ ဘယ်အချိန်က လာကြသလဲ” ဟု မေးလိုက်ကြသည်၊ သူကြွယ်များက “ယခုတင်ပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ရသေ့ ၂-ပါး ပရိက္ခရာယူကာ အသီးသီး အိမ်ပင့်သွားကြပြီး ဆွမ်းကပ်၊ အမြဲဆွမ်းခံကြွဖို့လည်း ဝန်ခံကတိကို ယူကြသည်။</p> <h3>နဂါးစည်းစိမ်အထင်ကြီးသော ရာဟုလာအလောင်း</h3> <p>ရသေ့ ၂-ဦးတွင် ရာဟုလာအလောင်း သူကြွယ်ပင့်ထားသော ရသေ့ကား သည်းခြေကြောင့် ကိုယ်ပူရောဂါရှိသူဖြစ်၍ မဟာသမုဒ္ဒရာရေကို ၂-ဖြာခွဲ၍ ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းဗိမာန် တန်ခိုးဖြင့်သွားပြီး နေ့လယ်နေ့ခင်း နေတတ်သည်၊ ဥတုသပ္ပာယမျှမှ ပြန်လာပြီး မိမိဆွမ်းဒကာအိမ်၌ “ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းဗိမာန်လို ဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆိုပြီး ဆွမ်းအနုမောဒနာပြုသည်။</p> <p>နောက်တနေ့ ဆွမ်းဒကာက “အရှင်ဘုရားများ ဆွမ်းအနုမောဒနာပြုတဲ့ “ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းဗိမာန်လို ဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆိုသောစကားရဲ့ အနက်အဓိပ္ပာယ် တပည့်တော်များမသိပါ၊ ဘာကိုဆိုလိုတာပါလဲဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ ရသေ့က “သင်တို့ စည်းစိမ်သည် ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းလို ဖြစ်ပါစေ” ဟု ငါဆုတောင်းသည်ဟု မိန့်ပြီး ယင်းနဂါးမင်းစည်းစိမ် ကြီးမားပုံကို ပြောပြရာ ထိုအခါမှစပြီး ယင်းနဂါးဗိမာန်မှာသာ ဆွမ်းဒကာစိတ်ထားတော့သည်။</p> <h3>ရဋ္ဌပါလအလောင်း သိကြားစည်းစိမ်တောင်း၍ သိကြားဖြစ်ရ</h3> <p>ရဋ္ဌပါလအလောင်း သူကြွယ်ပင့်ထားသော ရသေ့ကား တာဝတိံသာ နတ်ပြည်ကြွပြီး တိတ်ဆိတ်၍ (ဗိမာန်ဝ ကုက္ကိုပင်ကြီးပေါက်သော) သေရိသကဗိမာန်၌ နေ့သန့်စင်လေ့ရှိရာ သွားတိုင်း ပြန်တိုင်း သိကြားမင်းစည်းစိမ်ကို မြင်တွေ့ရ၍ မိမိဆွမ်းဒကာအား “သိကြားမင်းဗိမာန်လိုဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆိုပြီး ဆွမ်းအနုမောဒနာပြုသည်။</p> <p>နောက်တနေ့ ဆွမ်းဒကာက အလားတူမေး၍ ဖြေဆိုပြီး သိကြားမင်း၏ စည်းစိမ်ကြီးမားပုံကို ပြောပြရာ ယင်းသိကြားဗိမာန်မှာသာ ဆွမ်းဒကာစိတ်ထားတော့သည်၊ သူကြွယ် ၂-ဦးလုံး စုတေကြသောအခါ တောင့်တတိုင်းသော နေရာတို့၌ ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းနှင့် သိကြားမင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းသည် သူ့ခန္ဓာကိုယ်ကိုမြင်ပြီး “ငါ့ဆရာရသေ့သည် မနှစ်သက်ဖွယ် နေရာ၏ကျေးဇူးကို ပြောဆိုသည်၊ နဂါးဘဝကား ရင်ဖြင့်တွား၍ ကျက်စားရသော ဘဝဖြစ်သည်၊ တခြားနေရာမသိရှာတဲ့ ဆရာပါတကား” ဟု စဉ်းစားကာ စိတ်မသက်မသာဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-105 </p><hr> <h3>ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် စိတ်မညစ်နှင့်၊ ကောင်းမှုကိုပြု တောင်းဆုကိုယူ</h3> <p>ထိုခဏမှာပင် တန်ဆာဆင်ထားသော နဂါးကချေသည်များသည် အရပ်မျက်နှာအားလုံးတို့၌ တူရိယာများမြှောက်ချီလျက် ထီးမှုတ်ကခုန်ကြသည်။ နဂါးမင်းလည်း နဂါးအသွင်ပျောက် လုလင်အသွင်ရောက်သွား၏၊ ၁၅-ရက်တကြိမ် နတ်မင်းကြီး ၄-ပါး သိကြားမင်းထံ အခစားဝင်ကြရာ ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းလည်း ဝိရူပက္ခနတ်မင်းနှင့် အတူလိုက်သည်၊ သိကြားမင်းထံရောက်လျှင်ပင် သိကြားက မှတ်မိပြီး “မိတ်ဆွေ၊ ဘယ်ဘုံမှာဖြစ်သနည်း” ဟု မေးတော့သည်။</p> <p> “မမေးပါနှင့် အရှင်သိကြားမင်း၊ ရင်ဖြင့်တွားကာ သွားတဲ့နဂါးမင်းဘဝ ကျွန်ုပ်ဖြစ်နေရပါသည်။ အရှင်သိကြားမင်းတို့ကတော့ မိတ်ကောင်း ဆွေကောင်း ပေါင်းမိပါပေရဲ့” ဆိုလျှင် “မသင့်တဲ့နေရာ ငါဖြစ်ရလေခြင်းဟု ယူကျုံးမရ ဖြစ်မနေပါနှင့်၊ ယခုပွင့်နေသော ပဒုမုတ္တရဘုရားထံ ကောင်းမှုပြုပြီး သိကြားမင်းနေရာကိုသာ ဆုတောင်းပါ၊ ငါတို့ ၂-ဦး ချမ်းသာစွာ နေကြပါမည်” ဟု အားပေးလိုက်သည်။</p> <p>နဂါးမင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်ကို နက်ဖြန်မိမိဗိမာန်သို့ အပူဇော်ခံကြွရန် ပင့်ပြီး မိမိနဂါးပြည်၌ နဂါးပရိသတ်နှင့်တကွ တညဉ့်လုံး ပူဇော်ဖွယ်များ စီစဉ်သည်။</p> <p>နောက်တနေ့ အရုဏ်တက်သော် ဘုရားရှင်သည် အလုပ်အကျွေး သုမနထေရ်ကို ခေါ်၍ “ယနေ့ ငါဘုရား ခရီးဝေး ဆွမ်းခံကြမည်၊ ပုထုဇဉ်ရဟန်းများ နေရစ်ကြ၊ ပိဋက ၃-ပုံဆောင် ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါး၊ အဘိညာဉ် ၆-ပါးရသော ရဟန္တာများ လိုက်ပါကြစေ” ဟု စီစဉ်ဖို့ မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>နဂါးပြည်ကြွ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ရာဟုလာဖြစ်ဖို့ နဂါးမင်း ဆုတောင်းသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်နှင့်အတူ သံဃာတသိန်း ကောင်းကင်ပျံကြွတော်မူရာ နဂါးမင်းလည်း နဂါးပရိသတ်နှင့် အတူ အကြိုလာပြီး ဘုရားရှင်ကို ခြံရံကာ သမုဒ္ဒရာပေါ် မြအဆင်းရောင် လှိုင်းတံပိုးများ နင်းပြီးကြွသော သံဃာကို ဖူးမြင်ကြည်ညိုသည်၊ နဂါးမင်းသည် ရှေ့ဆုံးက ဘုရားရှင်နှင့် နောက်ဆုံး သာမဏေငယ် ဘုရားသားတော် ရေဝတကို ကြည့်ရှုလျက် “ကြွင်းသံဃာများ၏ ဤမျှသောတန်ခိုးသည် အံ့ဖွယ်မဟုတ်၊ ပျိုမျစ်နုနယ် သာမဏေငယ်၏ ဤသို့သောတန်ခိုးသည်သာ အလွန်အံ့ဖွယ်ရှိသည်” ဟု နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်မှု ဖြစ်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-106 <hr> နဂါးဗိမာန်၌ ဘုရားရှင် ထိုင်တော်မူပြီး၍ ကြွင်းသံဃာများ အစီအစဉ်အရ ထိုင်တော်မူကြရာ သားတော်ရေဝတသာမဏေသည် ဘုရားရှင်ရှေ့တော်မှာပင် နေရာရသည်။ နဂါးမင်းသည် ယာဂုခဲဖွယ်များ ဆက်ကပ်စဉ် ဘုရားရှင်ကိုတလှည့်၊ ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃၂-ဖြာပါသော ရေဝတ သာမဏေငယ်ကို တလှည့် ကြည့်ရှုပြီး အနီးကပ်ရဟန်းတော်အား “ဤသာမဏေငယ်သည် ဘုရားရှင်နှင့် မည်သို့တော်စပ်ပါသနည်း” ဟု မေးလျှောက်သည်၊ ဘုရားသားတော်ပါဟု ပြောပြသောအခါ “တင့်တယ်မှု အထွတ်အထိပ် ရောက်တော်မူသော ဘုရားရှင်၏သားတော် ဖြစ်ရသော ဤသူကား ကြီးမြတ်ပေစွ၊ သား၏ ကိုယ်ကလည်း တစိတ်တဒေသအားဖြင့် အဖဘုရားနှင့် တူပါပေရဲ့၊ ငါလည်း နောင်ဤသို့ပင် ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>သားရာဟုလာဖြစ်ချင်သော နဂါးမင်းသည် သိကြားထက် ကြီးသည်</h3> <p>နောက် ၁၅-ရက်ကြာ၍ ဝိရူပက္ခနတ်မင်းကြီးနှင့်အတူ သိကြားမင်းထံရောက်သောအခါ “တာဝတိံသာနတ်ပြည် ဆုတောင်းပြီးပြီလား” ဟု သိကြားမင်းက မေးလိုက်သည်၊ နဂါးမင်းက “အရှင်သိကြားမင်း၊ တာဝတိံသာဆု မတောင်းတော့ပါ၊ အပြစ်မမြင်သော်လည်း ဘုရားသားတော် ဥပရေဝတသာမဏေကို မြင်ပြီးချိန်မှစပြီး အခြားဆုများ၌ စိတ်မညွတ်တော့ပါ၊ နောင်တဆူသော ဘုရားရှင်၏ သားဆုကိုသာ တောင်းလိုက်ပါသည်၊ ကျွန်ုပ်တို့နှစ်ဦးသား ဘဝတူဖြစ်ရအောင် အရှင်သိကြားမင်းလည်း ဆုတဆုတောင်းပါ” ဟု တိုက်တွန်းလိုက်သည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းသိကြား သဒ္ဓါပဗ္ဗဇ္ဇိတ ဆုတောင်းသွားသည်</h3> <p>သိကြားမင်းသည် နဂါးမင်း၏စကားကို ဝန်ခံပြီး အာနုဘော်ကြီးသော ရဟန်းတပါးကိုမြင်ကာ အမျိုးကို ဆင်ခြင်လတ်သော် “အကွဲအပြဲတိုင်းပြည်ကို စေ့စပ်နိုင်စွမ်းရှိသော အမျိုး၏သားဖြစ်ပြီး ထမင်း ၁၄-နပ် (၇-ရက်) အငတ်ခံကာ မိဘကို ခွင့်ပြုစေပြီး ရဟန်းပြုသူ” ဟု သိပြီးနောက် မသိဟန်ဆောင်ကာ ဘုရားရှင်ကို မေးလျှောက်ပြီး ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ သဒ္ဓါပဗ္ဗဇ္ဇိတဧတဒဂ် ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ဗျာဒိတ်စကား မိန့်ကြားပြီး ဘုရားရှင်ကြွသွားပြီးနောက် သိကြားမင်းလည်း တာဝတိံသာ နတ်ပြည်ပြန်သွားသည်။</p> <p>၂-ဦးလုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ကြကာ ကမ္ဘာထောင်ပေါင်းများစွာ လွန်ပြီးနောက် ၉၂-ကမ္ဘာထက် ဖုဿဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူလာသည်၊ ဘုရားရှင်၏ခမည်းတော်မှာ မဟိန္ဒမင်းကြီးဖြစ်၍ ဘုရားရှင်မှာ ဘတူမိကွဲ ညီ ၃-ဦးရှိသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-107 </p><hr> <h3>ကိုယ်ရေးအရာရှိများ၏ အကြံဉာဏ်</h3> <p>မဟိန္ဒမင်းကြီးသည် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ငါ့ဘုရား၊ ငါ့တရား၊ ငါ့သံဃာဟု မြတ်နိုးစွာ ကိုယ်တိုင်ပင် ဘုရားရှင်ကို မပြတ်လုပ်ကျွေးသည်၊ တိုင်းစွန် နယ်ဖျားပုန်ကန်မှုဖြစ်ပွားသောတနေ့တွင် မင်းကြီးသည် သားတော် ၃-ပါးကိုခေါ်၍ “ပုန်ကန်မှုဖြစ်ပွားသော နေရာသို့ သားတော်တို့သော်လည်းကောင်း၊ ငါခမည်းတော်သည်လည်းကောင်း သွားမှ သင့်တော်မည်၊ ခမည်းတော်သွားရလျှင် ဤနည်းအတိုင်း ဘုရားရှင်ကို သားတော်တို့ ပြုစုရမည်” ဟု မိန့်ကြားရာ သားတော် ၃-ပါးလုံးကပင် တပြိုင်နက် “သားတော်တို့ပင် သူပုန်ရန်ကို နိုင်အောင် နှိမ်နင်းပါမည်” ဟု လျှောက်ထားရှိခိုးပြီး သွားရောက်နှိမ်နင်း အောင်ပွဲခံပြန်လာခဲ့ကြသည်၊ မင်းသားတို့သည် နေပြည်တော်မရောက်မီ လမ်းကြား၌ ခြေရင်းအလုပ်အကျွေး ကိုယ်ရေးအရာရှိများနှင့် “အမောင်တို့၊ ငါတို့ရောက်လျှင်ပင် ခမည်းတော်က ဆုပေးလိမ့်မည်၊ ဘယ်ဆု ယူကြရမည်နည်း” ဟု တိုင်ပင်မိန့်ကြားရာ “အရှင့်သားတို့အတွက် ခမည်းတော် နတ်ရွာစံလျှင် ရခဲသောအရာမည်သည် မရှိပါ၊ နောင်တော် ဖုဿဘုရားရှင်ကို ပြုစုလုပ်ကျွေးခွင့်ဆုကိုသာ ယူတော်မူကြပါ” ဟု အကြံပေး လျှောက်ထားကြသည်။</p> <p>အကြံပေးချက်ကို နှစ်သက်လက်ခံကြပြီး နေပြည်တော်သွားကာ ခမည်းတော်ဘုရားကို ဖူးမြော်လျှင်ပင် ခမည်းတော်က သားတော်များအား အားရကြည်ညိုစွာ ဆုပေးတော့သည်။</p> <h3>လူများ ၁၀-ပါးသီလ စောင့်သောထုံး သာဓက</h3> <p>သားတော်များက ၃-လပတ်လုံး ဘုရားရှင်ကို ပြုစုလုပ်ကျွေးလိုကြောင်း ဆုတောင်းရာ ခမည်းတော်က အခြားဆုတောင်းဖို့ မိန့်သော်လည်း “အခြားဆုဖြင့် ပြုဖွယ်မရှိပါ၊ ခမည်းတော်တို့ သားတော်များကို ဆုပေးလိုလျှင် ဤဆုကိုသာ ပေးတော်မူပါ” ဟု အဖန်ဖန် တင်လျှောက်ကြ၊ မိမိကိုယ်တိုင်လည်း ဝန်ခံမိလေသောကြောင့် “မပေးဘဲနေဖို့ မတတ်နိုင်” ဟု ကြံကာ သားတော်များလိုသောဆုကို ခမည်းတော်ပေးပါမည်၊ အထူးကတော့ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် တပါးတည်း လှည့်လည်တော်မူကြသည်ဖြစ်၍ ခြင်္သေ့မင်းများပမာ လွန်စွာချဉ်းကပ်နိုင်ခဲကုန်သည်၊ ဘုရားရှင်ကို မမေ့မလျော့ ပြုစုကြဟု သားတော်များအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>မင်းသား ၃-ပါးတို့သည် “ငါတို့ဘုရားရှင်ကို လုပ်ကျွေးလျှင် ဘုရားရှင် အာနုဘော်နှင့် သင့်လျော်အောင် လုပ်ကျွေးသင့်သည်” ဟု ကြံကာ စိတ်တူကိုယ်မှ ၁၀-ပါးသီလ ယူကြပြီးလျှင် ကိလေသာ အပုပ်နံ့မရှိကြဘဲ ဘုရားရှင်အား လှူရမည့် အလှူမဏ္ဍပ်အရပ်ရပ် ဆောင်ရွက်ရန် အမှုဆောင်ယောက်ျား ၃-ဦး ခန့်ထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-108 </p><hr> <h3>ဦးဆောင်ညွှန်မှူး ၃-ဦး၏ အလုပ်များ</h3> <p>တယောက်ကား ဥစ္စာ စပါးအပြည့်အစုံဖြစ်အောင် ဦးဆောင်ရ၍ တယောက်ကား နေ့စဉ်သုံး ပစ္စည်း ထုတ်ဆောင် ခြင်တွယ်ပေးရသည်၊ ကျန်တယောက်ကား အလှူကိစ္စစီမံ ခန့်ခွဲရသည်၊ ထို ၃-ယောက်တို့တွင် ဥစ္စာစပါး ပြည့်စုံအောင် ဦးဆောင်စီစဉ်ရသူက ငါတို့ဘုရားလက်ထက်တွင် ဗိမ္ဗိသာရမင်းမြတ် ဖြစ်လာ၍ နေ့စဉ်သုံးပစ္စည်း ထုတ်ပေးရသူကား ဝိသာခသဌေး ဖြစ်လာသည်၊ ဒါနဝေယျာဝစ္စမှူးကား အရှင်ရဋ္ဌပါလပင်တည်း၊ ဝေယျာဝစ္စမှူးသည် အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြုကိစ္စ စီမံခန့်ခွဲရသူဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ရာဟုလာအလောင်း ကျောင်းတိုက် ၅၀၀-ကျောင်းဒကာ</h3> <p>ရာဟုလာအလောင်းကား ကဿပဘုရားလက်ထက် ကာသိတိုင်း ရှင်ဘုရင် ကိကီမင်းကြီး၏သားကြီးဖြစ်ကာ ပထဝိန္ဓရမင်းသားအမည်ရသည်၊ ထိုမင်းသားမှာ နှမ ၇-ယောက်ရှိရာ ဘုရားရှင်အတွက် ပရိဝုဏ် ၇-ခု ဆောက်လှူကြသည်။ နှမ ၇-ယောက် အမည်နှင့် နောက်ဆုံးဘဝ ဖြစ်ရပ်များကား—<br> ၁။ သမဏီမင်းသမီးကား ခေမာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၂။ သမဏဂုတ္တာမင်းသမီးကား ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၃။ ဘိက္ခုနီမင်းသမီးကား ပဋာစာရာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၄။ ဘိက္ခုဒါယိကာမင်းသမီးကား ကုဏ္ဍလကေသိထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၅။ ဓမ္မာမင်းသမီးကား ကိသာဂေါတမီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၆။ သုဓမ္မာမင်းသမီးကား ဓမ္မဒိန္နာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၇။ သံဃဒါယိကာမင်းသမီးကား ဝိသာခါဥပါသိကာ ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အိမ်ရှေ့ရာထူးရ ပထဝိန္ဓရမင်းသားသည် ညီမ ၇-ဖော်တို့ကို “ညီမတို့ ဆောက်ပြီးသော ပရိဝုဏ် ၇-ခုထဲမှ အစ်ကို့ကို တခုပေးပါ” တောင်းရာ “အိမ်ရှေ့ရာထူးရအစ်ကို ဘုရားတို့ကသာ ညီမတို့ကို ပေးသင့်ပါသည်၊ အခြားပရိဝုဏ်တခု အစ်ကိုတို့ ဆောက်ကြပါ” ဟု ပြန်လျှောက်သဖြင့် မင်းသားသည် ကျောင်းတိုက် ၅၀၀-ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းပြီး အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု နတ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားသာသနာတော်တွင် ပထဝိန္ဓရမင်းသားသည် ဘုရားရှင်သားတော် ရာဟုလာဖြစ်၍ သူငယ်ချင်းကား ကုရုတိုင်း ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံးဝယ် ပါလသဌေးအိမ်၌ ရဋ္ဌပါလသဌေးသား ဖြစ်လာသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ဟောပြီး အစဉ်သဖြင့် ကပိလဝတ်ပြည်ကြွလာ၍ ရာဟုလာကို ရှင်ပြုပေးတော်မူသည်၊ အမြဲဆုံးမတော်မူသောအားဖြင့် (သုတ္တနိပါတ် ပါဠိတော်လာ) ရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောတော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-109 </p><hr> <h3>အနုဇာတသားတော် ရာဟုလာ ကြည်ညိုစရာ</h3> <p>ရာဟုလာကား နံနက်စောစောထ၍ လက်ခုပ်ဖြင့် သဲကျုံးကာ “ဘုရားနှင့် ဆရာဥပဇ္ဈာယ်တို့ထံမှ ယနေ့ဤသဲလုံးအမျှ ဩဝါဒကို ရလိုပါ၏” ဆိုလေ့ရှိရကား “ရာဟုလာ သာမဏေသည် အဆုံးအမကို လွယ်ကူစွာ ခံယူသူဖြစ်၍ အဖဘုရားရှင်အား သင့်တော်လျောက်ပတ်သော သားမြတ်စင်စစ် ဖြစ်ပေစွ” ဟု သံဃာ့ပရိသတ်၌ ကျေးဇူးစကား ထင်ရှားဖြစ်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းများစိတ်ဖြစ်ပုံ သိတော်မူ၍ ဓမ္မဒေသနာလည်း တိုးပွား၊ ရာဟုလာဂုဏ်လည်း ထင်ရှားအောင် ကြွသွားပြီး ရာဟုလာဂုဏ်ပြ (ဧကကနိပါတ်၊ သီလဝဂ်၊ ၆-ခုမြောက်) တိပလ္လတ္ထမိဂဇာတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ရာဟုလာအား ၇-နှစ်သားအရွယ် သာမဏေငယ်အခါ၌ပင် ရာဟုလာသည် ငယ်သေး၍ မုသားပြောမှု မပြုဖြစ်အောင် ရည်ရွယ်တော်မူကာ (မဇ္ဈိမနိကာယ် မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ) အမ္ဗလဋ္ဌိယရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>၁၈-နှစ်သားအရွယ် ဘုရားနောက်တော်က ဆွမ်းခံဝင်၍ ဘုရားရှင်၏လည်းကောင်း၊ မိမိ၏လည်းကောင်း အဆင်းလှပုံမြင်ပြီး တဏှာနှင့်စပ်သော အကြံကြံစဉ် မဟာရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။ ရာဟုလာ ဝိပဿနာပွားရန် သံယုတ် ရာဟုလောဝါဒသုတ် (၂၂) သုတ်နှင့် အင်္ဂုတ္တိုရ် (စတုက္ကနိပါတ်) ရာဟုလောဝါဒသုတ်များ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ရာဟုလာ ရဟန္တာဖြစ်ချိန်နှင့် အပြိုင်တရားရသူများ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ရာဟုလာ ဉာဏ်ရင့်လာပုံကို သိ၍ ရဟန်းဝါမရမီ အန္ဓတောအုပ်၌ သီတင်းသုံးကာ စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောသည့်ဒေသနာအဆုံး၌ ကုဋေတသိန်း နတ်ဗြဟ္မာများနှင့်အတူ ရာဟုလာ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်တော်မူသည်၊ သောတာပန်စသည့်နတ်များ မရေမတွက်နိုင်တော့ပေ၊ နောက်ပိုင်းအချိန် ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရား ကုရုတိုင်း ခရီးကြွချီ၍ ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံး (အိမ်တိုင်း၊ ကျီတိုင်းစပါး အမြဲပြည့်နေသော နိဂုံး) သို့ ရောက်လတ်သော် ရဋ္ဌပါလသဌေးသားသည် ဘုရားတရားတော်နာရ၍ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ မိဘများထံ ခဲယဉ်းစွာ ခွင့်တောင်းပြီး ဘုရားရှင်အမိန့်အရ ရဟန်းတပါးထံ၌ ရှင်ရဟန်းပြုလေသည်။</p> <h3>ရဋ္ဌပါလ၏ဖခင် သံဃာမြင်သမျှ ဆဲရေး</h3> <p>ရဋ္ဌပါလရှင်ရဟန်းပြုသော နေ့မှစ၍ ဖခင်သဌေးကြီးသည် မိမိအိမ်တံခါး ရဟန်းတော်များကြွလာသည်ကို မြင်လျှင် “ကိုယ်တော်များအတွက် ဤအိမ်မှာ ဘာအလုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-110 <hr> ရှိသနည်း၊ တဦးတည်းသောသားကို ခေါ်သွားကြသည်၊ ယခုဘာလုပ်ကြဦးမည်နည်း” ဟု ဆဲရေးရေရွတ်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ၁၅-ရက်သာ ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးပြီး သာဝတ္ထိမြို့ ပြန်ကြွသည်၊ ထိုသာဝတ္ထိမြို့၌ပင် အရှင်ရဋ္ဌပါလ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်တော်မူသည်။ အရှင်ရဋ္ဌပါလသည် ဘုရားရှင်ထံ ခွင့်ပန်ပြီး မိဘများကိုတွေ့ရန် ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံး ကြွလာပြီး အိမ်စဉ်ဆွမ်းခံလတ်သော် ဖခင်အိမ်၌ တညသိပ် မုယောမုန့်သိုးကိုရ၍ အမြိုက်သုဓာဘုတ်ပမာ ဘုဉ်းပေးသည်။ ဖခင်ကြီးတွေ့၍ အပြစ်တင်ကာ ပင့်သော်လည်း (ယနေ့ ဆွမ်းကိစ္စပြီးရကား) နောက်နေ့အတွက်သာ လက်ခံလိုက်သည်။ နောက်နေ့ ဖခင်အိမ်ကြွ ဆွမ်းစားပြီးသော် တန်ဆာဆင်ထားသော မိန်းမအပေါင်း၌ အသုဘသညာဖြစ်စေကာ ရပ်လျက်သာ တရားဟောပြီး လေးညှို့မှလွှတ်သော မြားပမာ ကောင်းကင်ပျံတက်ပြီး ကောရဗျမင်း၏ မိဂစီရဥယျာဉ်ကြွကာ မင်္ဂလာကျောက်ဖျာ၌ ထိုင်တော်မူသည်။</p> <p>မိမိထံ ဖူးမြော်ရောက်လာသော ကောရဗျမင်းအား ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှု ၄-ပါးတို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်အပ်သော တရားဟောကြားပြီး ဘုရားထံ ပြန်ကြွသည်၊ နောက်ပိုင်းအချိန် ဘုရားရှင်က ဧတဒဂ်အရာ ထားတော်မူသည်။</p> <h3>၃။ စာရေးတံမဲကို ပထမ ရယူတတ်သူတို့တွင် ကုဏ္ဍဓာနသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ကုဏ္ဍဓာနအတွက် ဧတဒဂ်ရကြောင်းများ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား အနာထပိဏ်သဌေးသမီး မဟာသုဘဒ္ဒါ ပင့်ဖိတ်၍ ဘုရားရှင် ဥဂ္ဂမြို့ ကြွသောနေ့၌ “ယနေ့ ဘုရားရှင် ခရီးဝေးဆွမ်းခံကြွမည်၊ ပုထုဇဉ်ရဟန်းများ စာရေးတံမဲ မယူကြပါနှင့်၊ ရဟန္တာ ၅ဝဝ-ကိုသာ ယူကြပါ” ဟု ဆိုလတ်သော် ပထမဆုံး ရဲရင့်စွာ မြွက်ဆို၍ စာရေးတံမဲကို ယူတော်မူသည်။</p> <p>အနာထပိဏ်သဌေးသမီး စူဠသုဘဒ္ဒါပင့်ဖိတ်၍ ဘုရားရှင် သာကေတမြို့ ကြွသောနေ့မှာလည်း ရဟန္တာ ၅၀၀-တို့အလယ်တွင် ပထမဆုံး စာရေးတံမဲကို ယူတော်မူပါ၏၊ သုနာပရန္တဇနပုဒ်ကြွသောနေ့မှာလည်း နည်းတူပင်တည်း၊ ဤအကြောင်းများကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်ပြီး ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရကာ ကဿပဘုရားလက်ထက်မှာမူ ဘုမ္မစိုးနတ် ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-111 </p><hr> <h3>ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ၆-နှစ်မှတကြိမ် ဥပုသ်ပြုရသည်</h3> <p>သက်တော်ရှည် ဘုရားရှင်များလက်ထက် (သက်တော်တိုသော ငါတို့ဘုရား လက်ထက်မှာလို) ၁၅-ရက် တကြိမ် ဥပုသ်မပြုရပါ။ မှန်၏၊ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ၆-နှစ် တကြိမ် ဥပုသ်ပြုရသည်၊ ကဿပဘုရား လက်ထက်မှာမူ ၆-လတကြိမ် ပါတိမောက်ပြ ဥပုသ်ပြုသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားရှင်၏ ပါတိမောက်ပြ ဥပုသ်ပြုချိန် ရောက်လာသောအခါ နယ်မှာနေသော သူငယ်ချင်း ရဟန်း ၂-ပါး ဥပုသ်ပြုရန် ကြွသွားကြစဉ် အရှင်မြတ်အလောင်း ဘုမ္မစိုးနတ်က “ဤရဟန်း ၂-ပါးတို့ မေတ္တာအလွန်လျှင် ခိုင်မြဲကြသည်၊ ခွဲသူရှိလျှင် ကွဲ-မကွဲ” ကြံစည်ကာ အခါအခွင့်ကြည့်ပြီး ထိုမထေရ်တို့၏ မနီးမဝေးမှ လိုက်လာခဲ့ကြသည်။</p> <h3>ဘုမ္မစိုးနတ်၏ စူးစမ်းဟန် အရှင်မြတ်ခံရပြီ</h3> <p>မထေရ်တပါးသည် သပိတ်သင်္ကန်းကို ကျန်တပါးလက် အပ်နှံပြီး ကိုယ်လက်သုတ်သင်ရန် ရေချမ်းသာနေရာသို့သွား၍ လက်ခြေဆေးပြီးမှ ချုံသဖွယ် လုံခြုံရာမှ ထွက်လာသည်၊ ဘုမ္မစိုးနတ်သည် ထိုမထေရ်၏ နောက်နားမှ လှပသော မိန်းမအသွင် ဖန်ဆင်းပြီး ဆံပင်ကိုခါကာ ပြန်ပြင်ထုံးသလို လည်းကောင်း၊ နောက်ကျောမှ ဖုန်ခါသလိုလည်းကောင်း၊ ထဘီကို ပြန်ပြင်ဝတ်သကဲ့သို့ လည်းကောင်း မထေရ်၏ဖဝါးခြေထပ် ကပ်လိုက်ကာ ချုံမှထွက်ခဲ့သည်။</p> <p>အဖော်မထေရ်သည် သင့်ရာတနေရာကစောင့်ယင်း ဤအကြောင်းမြင်၍ စိတ်မချမ်းမသာဖြစ်ကာ “ဤရဟန်းနှင့် အတူတကွ ကာလရှည်ကြာ ထားရှိလာသော ငါရဲ့ မေတ္တာသည် ယခုပျက်လေပြီ၊ ဤလိုယုတ်မာမှန်းသိလျှင် ဤမျှကြာအောင် ဤရဟန်းနှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်မှု ပြုလိမ့်မည်မဟုတ်” ဟု စဉ်းစားပြီး ချုံမှထွက်လာသော ရဟန်းရောက်လာလျှင်ပင် “ငါ့ရှင်၊ သင့်သပိတ်သင်္ကန်း ယူလော့၊ သင့်လိုယုတ်မာသော သူငယ်ချင်းနှင့်အတူ ခရီးတကြောင်း ပေါင်းမသွားလို” ဟု အပြတ်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>နတ်ကျီစယ်၍ ရဟန်း ၂-ပါး မေတ္တာပျယ်</h3> <p>ထိုစကား ကြားလျှင်ပင် ထိုသူတော်ကောင်း လဇ္ဇီရဟန်း၏ နှလုံးသားမှာ ချွန်ထက်သောလှံကို ဆုတ်ကိုင်ထိုးမွှေသလို ဖြစ်သွားသဖြင့် “ငါ့ရှင်စကား ဘာကိုဆိုလိုတာလဲ၊ ယခုအချိန်အထိ ဒုက္ကဋ်အာပတ်မျှ ငါမမြင်၊ သို့ပါလျက် ယခု ငါ့ကို ယုတ်မာသူဟု သင်ဆိုသည်၊ ဘာကို သင်မြင်ထားပါသလဲ” ဟု ပြန်မေးလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-112 <hr> စွပ်စွဲသောမထေရ်က “အခြားမြင်စရာ ဘာမျှမလို၊ မှားယွင်းပြီးသောသဘောရှိသော ပြင်ဆင်လှပ မာတုဂါမနှင့် တနေရာတည်း နေပြီးမှ သင်ထွက်လာခဲ့သည်မဟုတ်လော” ဟု ဆိုပြန်ရာ သူတော်ကောင်းရဟန်းက “ဤအပြစ်မျိုး ငါ့မှာမရှိ၊ ဤသဘောရှိသော မာတုဂါမကိုလည်း ငါမမြင်” ဟု ၃-ကြိမ်တိုင်အောင် ဖြေရှင်းသော်လည်း စွပ်စွဲသူရဟန်းသည် မယုံကြည်နိုင်ဘဲ မိမိအမြင်ကိုသာ အမှန်ယူပြီး သူတော်ကောင်းရဟန်းနှင့် အတူမသွား၊ တပါးသောလမ်းဖြင့် ဘုရားထံသွားသည်၊ သူတော်ကောင်းရဟန်းလည်း တခြားလမ်းဖြင့် ဘုရားထံသို့ပင် သွားလေသည်။</p> <h3>လူမိုက်နောက်မှ နောင်တရသော်လည်း အကုသိုလ်က ခွာရတာပါ</h3> <p>သံဃာတော်များ ဥပုသ်အိမ် သိမ်အပြင်သို့ဝင်ချိန် စွပ်စွဲသောရဟန်းသည် သူတော်ကောင်းရဟန်းကို တွေ့မြင်၍ “ဤဥပုသ်အိမ်၌ ဤရဟန်းယုတ်နှင့် အတူ ဥပုသ်မပြု” ဟု ကြံကာ ထွက်၍ အပြင်သွားနေသည်။</p> <p>ဘုမ္မစိုးနတ်သည် “ဝန်လေးသောအမှု ငါပြုမိပြီ” ဟု ကြံကာ သူအိုသီတင်းသည် အသွင်ဖြင့် စွပ်စွဲသောရဟန်းထံလာပြီး “အရှင်မြတ်၊ ဘာ့ကြောင့် ဤအပြင်မှာ ရပ်တည်နေပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ “ရဟန်းယုတ်နှင့် ဥပုသ်အတူ မပြုလိုသောကြောင့်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p> “ဤလိုမှတ်ယူတော် မမူကြပါလင့်၊ အရှင်ဘုရားစွပ်စွဲသောရဟန်းကား သီလစင်ကြယ်ပါသည်၊ အရှင်ဘုရားများမြင်သော မာတုဂါမကား တပည့်တော်ပါ၊ အရှင်ဘုရားတို့ ၂-ပါး မေတ္တာ ခိုင်မခိုင် စုံစမ်းရန်နှင့် လဇ္ဇီရဟန်း အလဇ္ဇီရဟန်း အဖြစ်ကိုလည်း ကြည့်ရှုလိုသဖြင့် မာတုဂါမယောင်ဆောင်၍ လိုက်သောအမှု တပည့်တော်ပြုမိပါသည်” ဟု ပြည့်စုံစွာ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>မထေရ်က “သင်မည်သူလဲ” ဟု မေးရာ “တပည့်တော် ဘုမ္မစိုးနတ်ပါ” ဟု လျှောက်ထားယင်း နတ်၏တန်ခိုးဖြင့် ရပ်တည်၍ မထေရ်မြတ်ခြေတို့၌ ဝပ်စင်းပြီး “တပည့်တော်အား သည်းခံတော်မူကြပါ၊ ဤအပြစ်ကို စွပ်စွဲခံ သူတော်ကောင်းမထေရ် မသိပါ၊ ဥပုသ်ပြုတော်မူကြပါ” ဟု တောင်းပန်ပြီး သိမ်တွင်းသွင်းသဖြင့် ဥပုသ်အတူပြုကြသည်၊ အဆွေခင်ပွန်း ချစ်ကျွမ်းဝင်ကာ တနေရာတည်း၌ကား ၂-ပါးအတူ မဖြစ်တော့ပေ။ (စွပ်စွဲသောရဟန်း၏ ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် မဟာအဋ္ဌကထာ၌ ထုတ်မပြဆိုသော်လည်း) အစွပ်စွဲခံ သူတော်ကောင်းရဟန်းကား အဆင့်ဆင့် ဝိပဿနာပွားကာ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-113 </p><hr> <h3>ဆယ်မိနစ်မျှအပြစ် နှစ်အသင်္ချေ ခံရပေသည်</h3> <p>ဘုမ္မစိုးနတ်ကား ကဿပဘုရားနှင့် ငါတို့ဂေါတမဘုရား ၂-ဆူကြား ကာလပတ်လုံး အပါယ်ကျရသည်၊ တခါတရံ လူ့ဘဝလာပြန်ကလည်း သူတကာပြုသမျှအပြစ် သူ့အပေါ်သာ ကျရောက်သည်။</p> <p>ထိုဘုမ္မစိုးနတ်သည် ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် ပုဏ္ဏားမျိုး ဓာနလုလင် ဖြစ်လာသည်၊ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်၍ အရွယ်ကြီးသောအခါ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၍ ရဟန်းပြုသည်၊ ရဟန်းပြုသောနေ့မှစ၍ တန်ဆာဆင်အပ်သော မိန်းမတယောက် (နတ်ကြွေး မိန်းမသာတည်း၊ မိန်းမစစ်မဟုတ်) သည် ဓာနမထေရ် ရွာတွင်းဝင်လျှင်အတူ၊ ထွက်လျှင်အတူ၊ ကျောင်းတွင်းဝင်လျှင်အတူ၊ ရပ်လျှင်အတူ ရုပ်အရိပ်အမြဲ နောက်က ကပ်ပါသည် ထင်ရသည်၊ ထိုမိန်းမကို ဓာနမထေရ် မမြင်ရ၊ အခြားသူများသာ မြင်ရသည်။</p> <p>ရွာမှာ ယာဂုဆွမ်းလှူကြသော အမျိုးသမီးများက “အရှင်ဘုရားဖို့ ယာဂုတဇွန်း၊ တပည့်တော်တို့သူငယ်ချင်း ဤမိန်းမဖို့တဇွန်း” ဟု ပျက်ရယ်ပြုကြသည်၊ မထေရ်မြတ်အတွက် ပင်ပန်းကြီးစွာ ဖြစ်ရ၏၊ ကျောင်းရောက်ပြန်လျှင်လည်း သာမဏေများ၊ ရဟန်းငယ်များ ဝိုင်းလာကြပြီး “အရှင်ဓာန မိန်းမကြူးသူဖြစ်၏” ဟု ပျက်ရယ်ပြုသောကြောင့် “ကုဏ္ဍဓာန မိန်းမကြူးသော ဓာနထေရ်” အမည်ရသည်။</p> <p>မထေရ်သည် ထိုသာမဏေနှင့် ရဟန်းငယ်များ ဆူညံစွာပြုအပ်သော ပြောင်လှောင်မှုကို သည်းမခံနိုင်ရကား စိတ်ရူးပေါက်ကာ “သင်တို့သာ မိန်းမကြူးကြ၏၊ သင်တို့ ဥပဇ္ဈာယ်များ၊ ဆရာများသာ မိန်းမကြူးကြ၏” ဟု ပြန်ပြောတော့သည်။</p> <h3>ကံဟောင်းမပျောက်ခင် ကံသစ်ရောက်လာ ကြောက်စရာ</h3> <p>ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားကြသဖြင့် ခေါ်၍ မေးတော်မူရာ “မပြတ်ညှဉ်းဆဲမှုဒဏ် သည်းမခံနိုင်၍ ပြောမိကြောင်း” လျှောက်ထားသည်။ “သင် ရှေးကပြုခဲ့သော မကောင်းမှုကံ ယနေ့တိုင်အောင် ဟောင်းနွမ်းဆွေးမြေ့သွားဖို့ (ကျေအေးသွားဖို့) မတတ်နိုင်သေးဖြစ်သည်၊ ယခုထပ်၍ ဤသို့သဘောရှိသော ကြမ်းတမ်းသောစကားကို မဆိုနှင့်ချစ်သား” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ကြားပြီး—</p> <p>ချစ်သား၊ မည်သူ့ကိုမျှ အကြမ်းစကား မပြောကြားလင့်၊ အပြောခံရသူတို့က သင့်ကို တန်ပြန် ပြောကုန်ရာ၏၊ စောင်းမြောင်း ချုပ်ချယ် ထိပါးဖွယ်စကား ပြောကြားခြင်းသည် ဆင်းရဲလှ၏။ ကိုယ်မှုနှုတ်မှုဒဏ် ပြန်လှန် ပုတ်ခတ်သော သစ်သားကို အတုံ့အပြန် ကိုယ်မှုနှုတ်မှုဒဏ်များသည် လေညာပစ်အပ်သော ပြာမှုန့်ပမာ ပြန်လာကုန်ရာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-114 <hr> ချစ်သား၊ သင်သည် မိမိကိုယ်ကို အနားရေးကို ခုတ်ထွင်း အသံမထွက်သော လင်းကွင်းပမာ ငြိမ်သက်စွာ အားထုတ်နိုင်လျှင် ဒုက္ခပျောက် နိဗ္ဗာန်ရောက်သူ ဖြစ်ရလေပြီ၊ ဤသို့ဖြစ်လျှင် သင်ချစ်သားသန္တန်မှာ စောင်းမြောင်းချုပ်ချယ် ထိပါးဖွယ်စကား ပြောကြားမှု မရှိနိုင်တော့ပေ။</p> <p>ဟု ၂-ဂါထာဟောကြားတော်မူပြန်ရာ ဒေသနာအဆုံး သတ္တဝါများစွာ သောတာပန် စသည် တည်ကြသည်။</p> <h3>သာသနာသန့်ရှင်းရေး စုံစမ်းရေးလွှတ်</h3> <p>မာတုဂါမ ကပ်ပါနေသော မထေရ်၏ ဖြစ်ရပ်ကို သံဃာများမိန့်၍ ကောသလမင်းကြီးသိသဖြင့် စုံစမ်းရေးလွှတ်ပြီး ကိုယ်တိုင်လည်း အနည်းငယ်သော အခြံအရံဖြင့် မထေရ်နေရာ သွားလေ့လာသည်၊ ထိုအချိန် မထေရ်မြတ်သင်္ကန်းချုပ်နေရာ ယင်းမိန်းမလည်း မထေရ်နှင့် မလှမ်းမကမ်းမှာ ရပ်နေသလို ထင်ရသည်၊ ထိုမိန်းမကို မင်းကြီးမြင်၍ “အကြောင်းထူးရှိပြီ” ဟု ကြံကာ ယင်းမိန်းမရပ်ရာသို့သွားလျှင် မိန်းမသည် မထေရ်မြတ် ကျောင်းတွင်း ဝင်သွားသလိုထင်ရပြန်သည်၊ မင်းကြီးသည် ထိုမိန်းမနှင့်အတူ ကျောင်းတွင်းဝင်ပြီး နေရာအနှံ့ကြည့်ရာ မမြင်တော့မှ “မာတုဂါမအစစ်မဟုတ်၊ မထေရ်၏ တခုသော အကုသိုလ်ကံကျိုးဖြစ်သည်” ဟု မှတ်ချက်ချပြီး မထေရ်မြတ်အနီးသို့ ပထမသွားစဉ်က မရှိခိုးသော်လည်း အမူအရာမှန်ပုံသိပြီး ပြန်လာမှ ရှိခိုးကာ သင့်ရာနေ၍ “ဆွမ်းပစ္စည်းပင်ပန်းပါသလား” ဟု မေးလျှောက်လေသည်။</p> <h3>အမှန်ပုဂ္ဂိုလ်များ စုံစမ်းခံရ၍အကျိုးများ</h3> <p> “သင့်ရုံရှိပါ၏” ဟု မိန့်ကြားလျှင် “အရှင်မြတ်စား သိပါတယ်ဘုရား၊ ဤလို ညစ်ညူးကြောင်း မာတုဂါမနှင့်အတူ သွားလာနေရသော အရှင်ဘုရားတို့အား ဘယ်သူတွေ ကြည်ညိုနိုင်မှာလဲ၊ ဤအချိန်မှစ၍ ဘယ်နေရာမှ အရှင်ဘုရား ကိစ္စမရှိပါ၊ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ တပည့်တော် ထောက်ပံ့ပါမည်၊ အရှင်ဘုရားတို့သာ အသင့်နှလုံးသွင်း အားထုတ်ရေး မမေ့ကြပါကုန်လင့်” ဟု လျှောက်ထားပြီး မပြတ် ဆွမ်းလုပ်ကျွေးသည်။ အရှင်မြတ်ကား ကောသလမင်း အထောက်အပံ့ရ၍ ဆွမ်းကိစ္စ ပြည့်စုံသဖြင့် စိတ်တည်ကြည်ကာ ဝိပဿနာပွားရကား အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်ပြီး မာတုဂါမရုပ်လည်း ကွယ်ပျောက်တော့သည်။</p> <h3>သစ္စာပိုင်လျှင် ပန်းကိုပင် လိုရာသို့ ခိုင်းသည်</h3> <p>မဟာသုဘဒ္ဒါသည် ဥဂ္ဂမြို့ မိစ္ဆာအမျိုးမိနေသော်လည်း “မြတ်စွာဘုရားသည် ငါ့ကို သနားစောင့်ရှောက်ပါစေသတည်း” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် ဥပုသ်ဆောက်တည်ကာ<br> <br>စာမျက်နှာ-115 <hr> ကိလေသာအပုပ်နံ့ ကင်းရှင်းစွာဖြင့် အထက်ပြာသာဒ်အပြင်၌ ရပ်တည်ပြီးလျှင် “ပန်းတို့သည် လမ်းအကြား၌ မရပ်တည်ကြဘဲ ဘုရားရှင်အထက်၌ မျက်နှာကြက်ဖြစ်၍ တည်ပါစေ၊ ဘုရားရှင်သည် ဤအမှတ်သညာဖြင့် နက်ဖြန်ခါ ရဟန်း ၅၀၀-နှင့်အတူ ငါ့ဆွမ်းကို ခံယူပါစေ” ဟု သစ္စာပြု၍ မြတ်လေးပန်း ၈-ဆုပ်တို့ကို ပစ်လွှတ်လိုက်သည်။</p> <p>ပန်းများကောင်းကင်ကသွားပြီး တရားဟောနေစဉ် ဘုရားရှင်၏ အထက်မျက်နှာကြက်ဖြစ်၍ တည်ကြရာ ဘုရားရှင်မြင်တော်မူ၍ စိတ်တော်ဖြင့် သုဘဒ္ဒါဆွမ်း လက်ခံတော်မူပြီး နောက်တနေ့ အရုဏ်တက်တွင် “အာနန္ဒာ၊ ယနေ့ ငါတို့ ခရီးဝေးဆွမ်းခံကြွမည်၊ ပုထုဇဉ်တို့အား စာရေးတံမဲမပေးဘဲ အရိယာတို့အားသာ ပေးလိုက်” ဟု မိန့်ကြားတော်မူသည်။ ဘုရားရှင်အမိန့်အတိုင်း အရှင်အာနန္ဒာ စီစဉ်ရာ ကုဏ္ဍဓာနထေရ်က “စာရေးတံမဲ ယူခဲ့ပါ” ဟု ပထမဆုံးစာရေးတံမဲယူဖို့ လက်ဆန့်တန်းရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ကုဏ္ဍဓာနတို့လို ရဟန်းများအား ဘုရားရှင်မပေး၊ အရိယာတို့အားသာ ပေးစေသည်” ဟု အကြံဖြစ်ကာ ဘုရားထံ သွားလျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ပိုင်ခွင့် အသင့်စုံလင် စွမ်းအားရှင်</h3> <p> “ကုဏ္ဍဓာနရဟန်းက စာရေးတံမဲယူလိုလျှင် ပေးလိုက်ပါ” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ကြားရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ကုဏ္ဍဓာနအား စာရေးတံမဲပေးဖို့ မသင့်လျှင် ဘုရားရှင် တားမြစ်တော်မူရာ၏။ အကြောင်းတခုခု ရှိသည်ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ ကုဏ္ဍဓာနအား အပေးသွားဖို့ ခြေလှမ်းပြင်တော့သည်။</p> <p>ကုဏ္ဍဓာနမထေရ်သည် အရှင်အာနန္ဒာမလာမီပင် ဈာန်သမာပတ်ဝင်စားကာ တန်ခိုးဖြင့် ကောင်းကင်မှာရပ်ပြီး “စာရေးတံမဲခွက် ယူခဲ့ပါ၊ ငါ့ကို ဘုရားရှင်သိပါသည်၊ ငါလိုရဟန်း အဦးဆုံးစာရေးတံမဲနှိုက်ယူသည်ကို ဘုရားရှင်မတားပါ” ဟု ရဲရင့်စွာ ပြောဆိုပြီး လက်ဆန့်တန်းကာ စာရေးတံမဲနှိုက်ယူသည်၊ ဤသို့လျှင် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။<br> ၄။ ဆန်းကြယ်သောဉာဏ် ပဋိဘာန်ရှိသူတို့တွင် ဝင်္ဂီသသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>တပည့်ကောင်းမှန်၍ ဆဝသီသ မန္တန်ရ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ဘုရားထံတော်သွားလျှင် မြင်ရာအရပ်မှစ၍ လပြည့်ဝန်း၊ နေမင်း၊ ကောင်းကင်၊ သမုဒ္ဒရာ၊ ဆင်ပြောင်ကြီး၊ ခြင်္သေ့မင်းများနှင့် နှိုင်းယှဉ်စံထားပြီး ရာထောင်မက ပုဒ်ပဒတို့ဖြင့် ဘုရားဂုဏ်တော် ထုတ်ဖော်လျက်သာ ချဉ်းကပ်တတ်၍ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-116 <hr> ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့၌ သူကြွယ်ဖြစ်ပြီး ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ ဝင်္ဂီသပုဏ္ဏားဖြစ်လာကာ ဗေဒင် ၃-ပုံနှင့်တကွ သူသေ၏ဦးခေါင်းခွံကို လက်သည်းဖြင့် ခေါက်ကြည့်ကာ သေသူသွားရာဘဝကို သိနိုင်သော ဆဝသီသ မန္တန်ကိုပါ (ဆရာ့ဝတ်ကျေသူဖြစ်၍) တတ်မြောက်သည်။</p> <h3>မျောက်ပြတန်တောင်း သိကောင်းစရာ ဖြစ်ရပ်မှာ</h3> <p>ပုဏ္ဏားများက “ဤမန္တန်သည် ငါတို့အတွက် အသက်မွေးဖို့ရာ စီးပွားရေးလမ်းကြောင်း” ဟု သိကြပြီး ဝင်္ဂီသလုလင်ကို လုံခြုံသောယာဉ်မှာတင်၍ ထိုင်နေစေကာ ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည်တို့သို့ လှည့်လည်ကြလျက် ဆိုင်ရာတံခါးဝမှာ စခန်းချပြီး လူများစုလာမှ “ဝင်္ဂီသလုလင်ကို မြင်သူသည် ဥစ္စာကိုလည်းကောင်း၊ ကျော်စောသတင်းကို လည်းကောင်း၊ ရနိုင်၍ နတ်သို့လည်း ရောက်နိုင်သည်” ဟု သတင်းလွှင့်ကြသည်၊ ဝါဒဖြန့်စကားကြောင့် တံစိုးလက်ဆောင်ပေး၍ပင် လူအများကြည့်လိုကြသည်။</p> <h3>ဝင်္ဂီသ မန္တန်စွမ်းရည်</h3> <p>မင်းအမတ်များသည်လည်း ဝါဒဖြန့်ပုဏ္ဏားများထံသွားပြီး ဆရာ့ရဲ့ အသိထူးကို မေးရာ ဇမ္ဗူဒိပ်နေရာမှာ ငါတို့ဆရာနှင့်တူသောပညာ မရှိ၊ ၃-နှစ်အထက်က သေသူတို့၏ ဦးခေါင်းခွံကို လက်သည်းဖြင့်ခေါက်ကြည့်လျှင် “ဤသေသူ ဘယ်ဘဝမှာ” ဟု သိနိုင်ကြောင်း ပြောပြကြသည်၊ ဝင်္ဂီသကလည်း လူများသံသယကင်းအောင် ထိုသေပြီးသူများကို ပူးဝင်စေ၍ ရောက်ရာဘဝမှန်ကို မန္တန်စွမ်းဖြင့်ပြောစေရကား လူများလက်မှ အသပြာ ရာလိုက် ထောင်လိုက် ရလေသည်။</p> <p>ပုဏ္ဏားများ ပါသနှင့် စိတ်ကြိုက်လှည့်လည်ပြီး သာဝတ္ထိသွားကြ၍ ဇေတဝန်အနီး ရောက်သော် ဝင်္ဂီသသည် “ရဟန်းဂေါတမကို ပညာရှင်ဟု ဆိုကြသည်၊ အကယ်ပင် ဤပုဏ္ဏားများစကားအတိုင်း ငါစခန်းသွားနေဖို့မသင့်၊ ပညာရှိများထံ သွားဖို့သင့်သည်” ဟု ကြံပြီး ပုဏ္ဏားများကို “သင်တို့သွားကြ၊ ကျွန်ုပ် ရဟန်းဂေါတမကို သွားဖူးပါမည်၊ ပရိသတ်များမလို” ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏားများက “ရဟန်းဂေါတမထံ သွားကြည့်ဖို့ သင်မနှစ်သက်ပါလင့်၊ လာကြည့်သူကို ရဟန်းဂေါတမက မာယာပညာဖြင့် လှည့်စားတတ်ပါသည်” ဟု ပြောသော်လည်း လက်မခံဘဲ ဘုရားထံသွား ချိုသာသော နှုတ်ဆက်စကား လျှောက်ထားကာ သင့်ရာ၌ ထိုင်နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-117 <hr> ဘုရားရှင်က “ဘယ်အတတ် ဝင်္ဂီသ တတ်ပါသနည်း” ဟု မေးရာ “ဆဝသီသ မန္တန် အတတ်တခု တတ်ပါသည်၊ ၃-နှစ်အထက်သေသူများ ဦးခေါင်းခွံကို မန္တန်စုပ်ပြီး လက်သည်းဖြင့် ခေါက်ကြည့်လျှင် ဖြစ်ရာဘဝ သိပါသည်” ဟု လျှောက်သည်၊ ဘုရားရှင်က ငရဲရောက်သူ၏ ဦးခေါင်းခွံကိုပြရာ ဝင်္ဂီသ အမှန်ဖြေဆိုသည်၊ ထို့နောက် လူ့ပြည်၌ ဖြစ်သူ၏ခေါင်းခွံ၊ နတ်ပြည်၌ဖြစ်သူ၏ ခေါင်းခွံများကိုလည်း တခုစီ ပြရာ အမှန်ဖြေနိုင်သည်။</p> <h3>လောကစွမ်းရည် ဓမ္မကိုကား မမီ</h3> <p>စတုတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသူ၏ ဦးခေါင်းကိုကား အဆုံးအစ ဘာကိုမျှမမြင်တော့ပေ၊ “မစွမ်းတော့ပြီလော” ဟု ဘုရားရှင်ကမေးရာ “ကြည့်တော်မူကြပါ၊ ဉာဏ်အားရွှင်ရွှင် ဆင်ခြင်ပါဦးမည်” ဟု လျှောက်ပြီး အဖန်ဖန်ပင် အပြန်အလှန်ပြုသော်လည်း သာသနာပြင်ပ မန္တန်ဖြင့် ရဟန္တာ၏ဂတိကို အဘယ်မှာ သိနိုင်အံ့နည်း၊ မသိနိုင်သည်သာဖြစ်ရာ ဝင်္ဂီသ ဦးထိပ်တချို့မှ ချွေးများ ယိုထွက်လာသည်၊ အရှက်ရကာ ဆိတ်ဆိတ်နေစဉ် ဘုရားရှင်က “ပင်ပန်းနေပြီလား ဝင်္ဂီသ” ဟု မေးတော်မူလိုက်သည်၊ “မှန်ပါဘုရား၊ ဤသူ၏လားရာဌာနကို မစမ်းနိုင်တော့ပါ၊ အရှင်ဘုရားသိလျှင် မိန့်တော်မူပါ” ဟု အရှုံးပေးလက်မြှောက် လျှောက်လေသဖြင့် ဘုရားရှင်က “ဤသူကိုလည်း ငါသိသည်၊ ကိုယ့်ထက်အလွန်လည်း သိသည်” ဟု မိန့်တော်မူလျက် ဓမ္မပဒ၌—</p> <p> “ချစ်သား ဝင်္ဂီသ၊ အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် ခြင်းရာစုံစွာ သတ္တဝါတို့၏ သေခြင်းနှင့် ဖြစ်ခြင်းကို သိတော်မူပြီး အာရုံ ၅-ပါး၌ မတွယ်တာဘဲ နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ပြီးသော သစ္စာသိမြင်၊ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ် အရှင်မြတ်ကို မကောင်းမှု ပယ်ပြီးသူ ဗြာဟ္မဏဟု ငါဘုရား ဟောကြားသည်။</p> <p>ချစ်သား ဝင်္ဂီသ၊ အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏ လားရာဂတိကို လူနတ်(ဂန္ဓဗ္ဗ) များစွာ မည်သူမျှ မသိနိုင်ကြကုန်၊ အာသဝေါကိလေသာစင် ထိုရဟန္တာ အရှင်ကို မကောင်းမှုပယ်ပြီးသူ ဗြာဟ္မဏဟု ငါဘုရား ဟောကြားသည်”</p> <h3>ဟူသော ဤ ၂-ဂါထာ မိန့်ကြားသည်။</h3> <p>ထိုအခါ ဝင်္ဂီသသည် ဘုရားရှင်ကို မန္တန်ချင်းလဲလျှင် အရှုံးမရှိ၍ လဲလိုပါကြောင်း လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “မန္တန်ချင်းမလဲနိုင်၊ ဤအတိုင်းပင် မေတ္တာရှေ့ထား ငါတို့ ပေးသနားပါမည်” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် “ကောင်းလှပါပြီ၊ မန္တန်ကို ပေးသနားတော်မူကြပါ” လေးစားသမှုပြု၍ လက်အုပ်ကို လိပ်ငယ်ပမာပြုကာ ထိုင်နေတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-118 </p><hr> <h3>ပညာရှင်များ ပညာသင်၍ တင်းမတိပ်</h3> <p> “ဝင်္ဂီသ၊ သင်ပုဏ္ဏားတို့ အယူမှာ အဖိုးတန် မန္တန်ကိုဖြစ်စေ၊ တစုံတခုကိုဖြစ်စေ ရယူလိုသူများအတွက် လက်ပန်းကျင်မှ ဝတ်ကိုကျင့်သုံးခြင်း (အပတ်ဆောက်တည်ခြင်း) မရှိဘူးလော” မေးတော်မူရာ “ရှိပါသည်ဘုရား” ဟု ဝင်္ဂီသက လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ငါဘုရား၏ မန္တန်ကား လက်ကောက်ဝတ်နှင့် မကင်း ... သင် ကြံထားသလား” ဟု မေးရာ ပုဏ္ဏားတို့မည်သည် မန္တန်တို့ဖြင့် မကင်းနိုင်ရကား “အရှင်ဘုရားတို့ မိန့်တော်မူသော အစဉ်အလာကို လိုက်နာ ကျင့်သုံးပါမည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ဤဗုဒ္ဓံမန္တန်ကို ငါတို့ ပေးတော့မည်ဆိုလျှင် ငါတို့နှင့် အသွင်တူသူအားသာ ပေးကြရသည်” မိန့်ရာ “စေခိုင်းသမျှလုပ်ပြီး ဤမန္တန်ကို သင်ယူသွားဖို့ သင့်သည်” ဟု ဝင်္ဂီသ ကြံစည်ကာ ပုဏ္ဏားများကို “ငါရဟန်းပြုသော်ကော-ဟု သင်တို့ မစိုးရိမ်ကြပါလင့်၊ ဤမန္တန် ငါသင်ယူပြီး ဇမ္ဗူဒိပ်တခုလုံးမှာ အကြီးဆုံး ဖြစ်ပါလိမ့်မည်၊ ဤသို့ဖြစ်လျှင် သင်တို့အတွက်လည်း အကောင်းဆုံး ဖြစ်လာမှာပါ” ဟု ပြောဆိုပြီး မန္တန်အတွက် ဘုရားထံ ရှင်ရဟန်းပြုလေတော့သည်၊ ဘုရားရှင် အမိန့်အရ အနီးမှာရှိနေသော အရှင်နိဂြောဓကပ္ပ ရဟန္တာမထေရ်က ရှင်ရဟန်းပြုပေးရသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်သည် ဖူးမြင်လာသူဟူသမျှကို အကယ်ပင် ပညာပြတော်မူသည်</h3> <p> “မန္တန် ပရိဝါသ် ရှေးဦးကျင့်သုံးလော့” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ပြီး ဒွတ္တိံသာကာရ ကာယဂတာသတိ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို ဟောကြားသည်။ ပညာရှင် ဝင်္ဂီသသည် ကောဌာသ ၃၂-ပါးကို သရဇ္ဈာယ်ယင်း ထိုဒွတ္တိံသာကာရ၌ ဖြစ်ပျက်တင်၍ ဝိပဿနာပွားရာ အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ဆိုက်ရောက်တော့သည်။</p> <p>အရှင်ဝင်္ဂီသ ရဟန္တာဖြစ်ပြီးနောက် ပုဏ္ဏားများက “ဝင်္ဂီသ၊ ဘယ်ပုံဖြစ်နေသလဲ အကြည့်သွားကြစို့” ဟု သွားလာပြီး “အတတ် ပြီးပြီလား၊ ပြီးလျှင်လည်း လာသွားကြစို့” ဟု ခေါ်ရာ “သင်တို့နှင့် အတူသွားဖို့ကိစ္စ ငါ့မှာပြီးပြီ” ဟု အပြတ်မိန့်လိုက်သည်။ “ရဟန်းဂေါတမသည် သူ့ဖူးရန်လာသူများကို မာယာဖြင့် လှည့်စားတတ်သည်ဟု အစကပင် ငါတို့ သင့်အား ပြောကြားခဲ့သည်၊ ပြောခဲ့သည့်အတိုင်းပင် ယခု ရဟန်းဂေါတမ အလို သင်လိုက်ရပြီ၊ သင့်မှာ ငါတို့ဘာလုပ်တော့မှာလဲ” ဟု ပုဏ္ဏားများ ရန်စကားပြောပြီး လာလမ်းအတိုင်း ပြန်သွားကြတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-119 <hr> ဝင်္ဂီသထေရ်ကား ဘုရားဖူးသွားချိန်တိုင်း ချီးကျူးဖွဲ့ဆိုမှု တခုခုပြုလျက်သာ သွားတတ်သောကြောင့် အမြတ်အရာ အထားခံရသည်။</p> <p>၅။ ထက်ဝန်းကျင် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသူ ရဟန်းတို့တွင် ဝင်္ဂန္တပုဏ္ဏား၏သား ဥပသေနသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ဆွေမျိုးများ သဒ္ဓါအား ကောင်းကြသည်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီရင်းဖြစ်သော ဤဥပသေနကား သူ့ချည့်သာကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်မဟုတ်၊ သူ့ပရိသတ်ပါ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်၊ ပရိသတ်ကိုအကြောင်းပြု၍ ဤအရာအထူး၌ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်၊ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ် ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် နာလကပုဏ္ဏားရွာ သာရီပုဏ္ဏေးမသား ဥပသေနဖြစ်ကာ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်သည်။</p> <p>ဘုရားတရား နာရ၍ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၊ ရဟန်းပြု၍ တဝါရသော် “အရိယာတိုက်ခန်းကို ငါ တိုးချဲ့တည်ဆောက်မည်” ဟုရည်ကာ အမျိုးကောင်းသားတယောက်ကို မိမိအထံ ရှင်ရဟန်းပြုစေသည်၊ ပဝါရဏာပြုပြီး၍ တပည့်က တဝါ၊ ဆရာက နှစ်ဝါ ရလျှင် “ဘုရားရှင် ငါ့ကိုမြင်လျှင် နှစ်သက်ကျေနပ်လိမ့်မည်” ဟု ရည်ရွယ်ပြီး တပည့်ကိုခေါ်၍ ဘုရားဖူးသွားသည်။</p> <h3>ဥပသေန၏ စိတ်ကူးယဉ်အကြံ ဘုရားရှင်လက်မခံ</h3> <p>ဘုရားရှိခိုးပြီး သင့်ရာထိုင်နေစဉ် ဘုရားရှင်က မေးသဖြင့် “တပည့်တော်က နှစ်ဝါ၊ ဤရဟန်းက တဝါ၊ ဆရာတပည့်ချင်းပါ” ဟု လျှောက်ထားသော် ဘုရားရှင်သည် ဥပသေနကို “မဂ်ဖိုလ်မပြီး အချည်းနှီးသောယောက်ျား၊ သင်သည် အလွန်လျင်မြန်စွာ ပစ္စည်း ၄-ပါး များဖို့ လှည့်ဘိသည်” ဟု အပြစ်တင်စကား မိန့်ကြားကာ အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “၁၀-ဝါ မပြည့်သေးလျှင် ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာပြုလုပ်၍ ရဟန်းလောင်းကို ရဟန်းခံမပေးအပ်” ဟု သိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူသည်။</p> <p>ဥပသေနထေရ်သည် ဘုရားထံတော်မှ (ကြိုတင်ရည်မှန်းသလို အမွမ်းမခံရဘဲ) အကဲ့ရဲ့သာ ခံပြီး ဘုရားရှိခိုးကာ “လပြည့်ဝန်းပမာ အသရေရှိသော ဤခံတွင်းတော်ဖြင့်ပင် ဘုရားရှင်က ပရိသတ်ကို အကြောင်းပြု၍ပင် ကောင်းချီးပေးစေရမည်” ဟု ကြံစည်ကာ ထိုနေ့ပင် တနေရာသွား ဝိပဿနာပွားသဖြင့် မကြာမီ အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ရောက်ရှိသွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-120 </p><hr> <h3>ဆရာကောင်းကြောင့် တပည့်ကောင်း ၅၀၀-ဖြစ်လာသည်</h3> <p>အရှင်ဥပသေနကား ဆွေကြီးမျိုးကြီးမှ တောထွက် ရဟန်းပြုသူ ဖြစ်သည့်အပြင် မြေအပြင်ဝယ်ထင်ရှားသော ဓမ္မကထိက ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်ဖြစ်ခြင်းကြောင့် သူ့တရား ကြည်ညိုကြ၍လည်းကောင်း၊ ဆွေမျိုးမိတ်သင်္ဂဟတို့ အိမ်များမှ ထွက်ကြ၍ လည်းကောင်း အမျိုးကောင်းသား သူငယ်များစွာ အရှင်ဥပသေနထံ ရှင်ပြုကြသည်။</p> <p> “ငါတောကျောင်းနေသလို သင်တို့လည်း နေနိုင်ကြလျှင် ရှင်ပြုကြ” ဟု မိန့်ကာ ဓူတင် ၁၃-ပါး ဟောကြားသည်၊ ပြီးလျှင် “စွမ်းနိုင်ကြပါ၏” ဟု လျှောက်သူများကိုသာ ရှင်ပြုပေးသည်၊ ထိုတပည့်များလည်း စွမ်းအားရှိသမျှ ဓူတင် ဆောက်တည်ကြသည်၊ အရှင်ဥပသေနသည် မိမိ ၁၁ ဝါရမှ ဝိနည်းကို နိုင်နင်းအောင် လေ့လာပြီး အားလုံးကို ရဟန်းခံပေးသည်၊ အရှင်ဥပသေနအား တပည့်ရဟန်း ၅၀၀-မျှ ခြံရံမိပေပြီ။</p> <p>ထိုအချိန် ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ်— “၁၅-ရက် ပတ်လုံး တပါးတည်း ကိန်းအောင်း သီတင်းသုံးရန် ငါဘုရားအလိုရှိသည်” ဟု သံဃာအား မိန့်ကြား၍ တပါးတည်း သီတင်းသုံးဆဲ ဖြစ်သည်၊ “ဘုရားဖူးချဉ်းကပ်သော ရဟန်း ပါစိတ် အာပတ်ကို ဒေသနာကြားအပ်သည်” ဟု သံဃာများလည်း ကတိကဝတ်ထားချိန် အရှင်ဥပသေနသည် မိမိပရိသတ်နှင့်အတူ ဘုရားထံရောက်၊ ရှိခိုးပြီး သင့်ရာနေသည်။</p> <h3>တပည့်အတွက်လည်း ဆရာဂုဏ်တက်သည်</h3> <p>စကားဖြစ်ဖို့ရာပင် ဘုရားရှင်က တပည့်ငယ် ရဟန်းတပါးကို “ပံသုကူ သင်္ကန်းတို့ကို သင်မြတ်နိုးနှစ်သက်ပါ၏လော” ဟု မေးရာ “မမြတ်နိုးပါကြောင်း၊ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ၌ လေးစားသဖြင့်သာ ပံသုကူဓူတင်ဆောင်ပါကြောင်း” လျှောက်ထားလိုက်သည်။ ဤအကြောင်းဝတ္ထု၌ ဘုရားရှင်သည် ဥပသေနအား ကောင်းချီးပေးပြီး အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ဂုဏ်ကျေးဇူးစကား မြွက်ကြားသည်၊ နောက်ပိုင်းအချိန်၌ အရှင်ဥပသေနအား အမြတ်ဆုံး အရာထားတော်မူလိုက်သည်။</p> <p>အခါတပါး အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်ဥပသေနညီနောင် ၂-ဦးသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ယင်းတိုက်တော သပ္ပသောဏ္ဍိက (မြွေပါးပျဉ်းနှင့် တူသော) လိုဏ်ဂူ၌ သီတင်းသုံးတော်မူကြစဉ် ဆွမ်းစားပြီး၍ လေညင်းခံကာ ၂-ထပ်သင်းပိုင်ချုပ်နေသော အရှင်ဥပသေန ပခုံးစွန်းပေါ်သို့ မြူးထူးနေသော (မြွေ ၂-ကောင်တွင်) မြွေဆိုးတကောင် လိမ့်ကျလာလေသည်။</p> <h3>ဖုဋ္ဌဝိသ ထိရုံနှင့် အဆိပ်တက်သေသည်</h3> <p>ထိရုံနှင့်အဆိပ်တက်သော ဖုဋ္ဌဝိသ မြွေဆိုးဖြစ်၍ ဆီမီးတောက်သည် မီးစာကို ကုန်စေသလို မထေရ်မြတ်ကိုယ်မှာ ထိရာမှစ၍ တဖြည်းဖြည်း အဆိပ်တက်တော့သည်၊ အဆိပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-121 <hr> ကြောင့် မီးဟုန်းဟုန်းတောက်ကာ ဖရိုဖရဲ ပျက်စီးနိုင်သော်လည်း “လိုဏ်ဂူအတွင်း၌ မပျက်စီးပါစေလင့်” ဟု တန်ခိုးဖြင့် ဓိဋ္ဌာန်ကာ တားတော်မူသည်။</p> <p>ထို့နောက် အရှင်ဥပသေနသည် ရဟန်းများကိုခေါ်၍ “ဖွဲဆုပ်ကဲ့သို့ ဤကိုယ်ဖရိုဖရဲ ကျမသွားမီ ညောင်စောင်းပေါ်တင် အပြင်ထုတ်ကြပါ” ဟု မိန့်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ငါ့ရှင် ဥပသေန၏ကိုယ်အမူအရာနှင့် မျက်စိစသော ဣန္ဒြေများဖောက်ပြန်မှုမမြင်ရပါဘဲ ဤသို့ ပြောဆိုရသလား” ဟု မိန့်ရာ အရှင်ဥပသေနက “ငါ့ရှင် သာရိပုတ္တရာ၊ ငါသည် မျက်စိ၊ မျက်စိသည် ငါ၊ မျက်စိသည် ငါ့ဥစ္စာစသည်ဖြင့် ဣန္ဒြေ ၆-ပါး၌ အစွဲထပ်သူမှာ ဖောက်ပြန်ရာသည်၊ တဏှာဒိဋ္ဌိမရှိသော ငါ့မှာ သေခါနီး ဖောက်ပြန်မှုမဖြစ်နိုင်သည်သာ” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ငါ့ရှင် ဥပသေနမှာ သေခါနီး ဖောက်ပြန်မှုများ မဖြစ်ဘဲ ရှိမှာပါ၊ အချိန်အတော်ကြာကပင် တဏှာမာနဒိဋ္ဌိပယ်ပြီးဖြစ်နေပြီ၊ ထို့ကြောင့်ပင် အထင်လွဲမှားမှုများလုံးဝ မဖြစ်နိုင်တော့ချေ” ဟု အရှင်ဥပသေနကို ချီးမွမ်းစကား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ထို့နောက် ရဟန်းများက ညောင်စောင်းပေါ်တင် အပြင်သို့ ထုတ်လျှင်ပင် အရှင်ဥပသေန၏ကိုယ်သည် ဖွဲဆုပ်ကဲ့သို့ ဖရိုဖရဲကျဲကာ ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူသည်။</p> <h3>၆။ ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာ ခင်းကျင်းစီမံသူ ရဟန်းများတွင် ပလ္လာမင်းသားဒဗ္ဗသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ဧတဒဂ်ရကြောင်း အလုပ်ကောင်းပုံ</h3> <p>အရှင်ဒဗ္ဗ ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာ ခင်းကျင်းချိန်၌ ကျောင်းတိုက်ကြီး ၁၈-ခုတို့၌ တံမြက်မလှည်းရသော ပရိဝုဏ်၊ မပြုပြင်အပ်သော အိပ်ရာ နေရာ၊ မဆေးကြော မသုတ်သင်အပ်သော ညောင်စောင်း အင်းပျဉ်၊ မပြည့်စုံသော မတည်ထားအပ်သော သောက်ရေသုံးဆောင်ရေ ဟူ၍ မရှိရကား အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ကဿပဘုရား သာသနာတော် ဆုတ်ယုတ်အားနည်းချိန် ရဟန်းပြုကြပြီး အခြား ၆-ပါးနှင့် စိတ်တူကိုယ်မျှ ရှိနေကြသည်။</p> <h3>ရဟန်းတော် ၇-ပါး စိတ်ထားစွမ်းရည်</h3> <p>သာသနာတော်၌ ပရိုမသေပြုသူများကိုမြင်၍ “ဤမြို့ရွာ၌နေ၍ သာသနာမှု ဘယ်မှာ ငါတို့ပြုနိုင်မည်နည်း၊ သင့်တော်ရာမှာ ရဟန်းတရား အားထုတ်၊ ဒုက္ခဆုံးအောင် လုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-122 <hr> ကြအံ့” ဟု လှေကားထောင် တောင်ထိပ်တက်ပြီး “မိမိစိတ်စွမ်းရည် နားလည်သိရှိသူများ လှေကားကိုဖြုတ် တွန်းချပါကုန်၊ အသက်၌ တွယ်တာသူများ ပြန်ဆင်းကြပါ၊ နောင်တဖန် ပူပန်မှုများ မဖြစ်ပွားကြပါလင့်” ဟု ပြောဆို၍ အားလုံးသဘောတူ လှေကားကို တွန်းချပြီးလျှင် မမေ့မလျော့ကြဖို့ အချင်းချင်းဆုံးမကာ စိတ်ကြိုက်နေရာတို့၌ နေပြီး ရဟန်းတရားကို အသက်စွန့်အားထုတ်ကြသည်။</p> <p>ယင်း ၇-ပါးတွင် သံဃထေရ်ကြီးသည် ပဉ္စမနေ့၌ ရဟန္တာဖြစ်၍ “ငါ့ကိစ္စပြီးပြီ၊ ဤနေရာမှာ ငါဘာလုပ်တော့မှာလဲ” တန်ခိုးဖြင့် မြောက်ကျွန်းကြွ ဆွမ်းခံကာ “ဤဆွမ်း ဘုဉ်းပေးကြပါ၊ ဆွမ်းခံကိစ္စ ငါ့တာဝန်ဖြစ်ပါစေ၊ ကိုယ့်အလုပ် အရှင်တို့ လုပ်ကြပါ” ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>မြောက်ကျွန်းကဆွမ်း ယူကျွေးမည်ဆို၍လည်း လက်မခံ</h3> <p>ကျန်အရှင် ၆-ပါးတို့က “ရှေးဦးတရားရသူ ဆွမ်းခံ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ယူလာသော ဆွမ်းကို ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ်များစား၊ တရားအားထုတ်ကြရမည်၊ တပည့်တော်တို့ လှေကားတွန်းချစဉ်က ဤသို့များပြောခဲ့ကြပါသလော” ဟု မေးကြရာ ဤသို့ပြောကြားမှု မရှိကြောင်း ပြန်မိန့်သည်။</p> <p> “မိမိ၏ ရှေးကောင်းမှု အကြောင်းကြောင့် အရှင်ဘုရားများ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြပါပြီ။ တပည့်တော်များလည်း စွမ်းနိုင်လျှင် ဝဋ်ဒုက္ခဆုံးအောင် လုပ်နိုင်ကြပါမည်၊ အရှင်ဘုရားများကြွတော်မူ” ဟု မထေရ် ၆-ပါးက လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သံဃထေရ်ကြီးသည် ယင်း ၆-ပါးကို သိစေဖို့ရာ မစွမ်းနိုင်ရကား ချမ်းသာရာမှာ ဆွမ်းစားပြီး ကြွသွားတော့သည်၊ ဒုတိယထေရ်သည် ၇-ရက်မြောက်၌ အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ သုဒ္ဓါဝါသ ဗြဟ္မာ့ပြည် သွားဖြစ်သည်။</p> <h3>လှေကားထောင် ဖြုတ်ချသူများ အဆုံးဘဝ</h3> <p>ကျန်မထေရ် ၅-ပါးတို့သည် ထိုဘဝ၌ မဂ်ဖိုလ်မရကြဘဲ ဘုရားတဆူနှင့် တဆူအကြား အသင်္ချေယျတကပ်ပတ်လုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ကာ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ၁-ဂန္ဓာရတိုင်း တက္ကသိုလ်မြို့၌ ပုက္ကသာတိမင်း၊ ၂-ပဗ္ဗတေယျတိုင်း (မဇ္ဈန္တိကတိုင်း) သဘိယပရိဗိုဇ်၊ ၃-ဗာဟိယတိုင်း ဗာဟိယသူကြွယ်၊ ၄-ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ကုမာရကဿပ သူငယ်၊ ၅-မလ္လတိုင်း အနုပိယမြို့ မလ္လာမင်း၏သား ဒဗ္ဗ ဟူ၍ အသီးသီး ဖြစ်လာကြသည်။</p> <p>ဒဗ္ဗအလောင်းသူငယ်၏ မိခင်သည် သူငယ်ဖွားခါနီး ကွယ်လွန်ရာ အလောင်းကို သုသာန်ပို့ ထင်းပုံတင်၍ မီးရှို့စဉ် မီးပူရှိန်ကြောင့် ဝမ်းဗိုက်ပြင်ကွဲပြီး သူငယ်သည် မိမိ<br> <br>စာမျက်နှာ-123 <hr> ကုသိုလ်စွမ်းကြောင့် ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ တခုသော နေဇာမြက်ပုံပေါ် ကျတော့သည်၊ သူငယ်ကို အဘွားအားပေးကာ နေဇာမြက်ပုံပေါ်ကျ အသက်ရှင်ရသောကြောင့် ဒဗ္ဗပင် အမည်တွင်စေသည်။</p> <h3>၇-နှစ်သား ပါရမီရှင် ကျွတ်တမ်းဝင်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် သံဃာနှင့်တကွ မလ္လတိုင်းကြွချီ၍ အနုပိယနိဂုံး အနုပိယ သရက်ဥယျာဉ်၌ စံတော်မူစဉ် ၇-နှစ်သား ဒဗ္ဗသည် မြင်မြင်ချင်း ဘုရားရှင်ကိုကြည်ညို၍ ရှင်ပြုလိုရကား အဘွားထံ အခွင့်တောင်းတော့သည်။</p> <p>ခွင့်ပြုချက်ရ၍ ရှင်ပြုခါနီးတွင် ရဟန်းတပါးက တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းကို မိန့်ကြားရာ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှု အကြောင်းနှင့်ပြည့်စုံ၍ မဟာသာဝကဆုပန် ဗျာဒိတ်ခံပြီးသော ၇-နှစ်သား ဒဗ္ဗသူငယ်သည် ပထမဆံဝန်းရိတ်ချစဉ် သောတာပန်၊ ဒုတိယဆံဝန်း သကဒါဂါမ်၊ တတိယဆံဝန်း အနာဂါမ်ဖြစ်၍ ကံအားလုံးချပြီးခြင်းနှင့် ရဟန္တာဖြစ်ခြင်း တချိန်တည်းပင်ဖြစ်သည်။</p> <h3>အရှင်ဒဗ္ဗ၏ ဝိရိယစွမ်းရည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် မလ္လတိုင်းမှ ရာဇဂြိုဟ်ကြွ၍ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ စံပျော်စဉ် အရှင်ဒဗ္ဗသည် မိမိ၏ ရဟန်းကိစ္စအကုန်ကို မြင်တော်မူ၍ သံဃဝေယျာဝစ္စကို ပြုခြင်း၌ မိမိကိုယ်ကို အသုံးချလိုရကား “သံဃာအတွက်နေရာကို ခင်းကျင်းစီမံရ ဆွမ်းကိုလည်း ညွှန်းရလျှင် ငါ့ဖို့ကောင်းမှာပဲ” ဟု ကြံစည်ပြီး မိမိအကြံကို ဘုရားထံ သွားလျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် အရှင်ဒဗ္ဗအား ကောင်းချီးပေး၍ ခွင့်တောင်းမှု ၂-မျိုးကို လက်ခံတော်မူကာ “၇-နှစ်အရွယ် ငယ်သူပင်ဖြစ်သော်လည်း ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တဆဠဘိည တေဝိဇ္ဇရဟန္တာ-ဟူသော ကြီးမြတ်သောအရာ၌ ဒဗ္ဗတည်း” ဟု အားရ ကျေနပ်တော်မူကာ ရဟန်းခံစေသည်၊ (ပဏ္ဍိတ၊ သံကိစ္စ၊ သောပါက၊ ရေဝတ စသော သာမဏေငယ်တို့ကိုလည်း အရဟတ္တဖိုလ် ဂုဏ်ကျေးဇူးကိုထောက်၍ (အသက် ၂၀-မပြည့်သော်လည်း) ဘုရားရှင်က ရဟန်းခံပေးစေသည်ဟု ဤဝတ္ထုအရ မှတ်ယူသင့်သည်)။</p> <h3>သတင်းကျော်ကြား အလုပ်များလှ အရှင်ဒဗ္ဗ</h3> <p>အရှင်ဒဗ္ဗ ရဟန်းဖြစ်ပြီးချိန်မှစ၍ ရာဇဂြိုဟ်သံဃာအားလုံးအတွက် နေရာခင်း၍ ဆွမ်းကိုလည်း ညွှန်းပေးသည်၊ “အရှင်ဒဗ္ဗသည် အကျင့်သဘော နှီးနှောတူသူချင်း ပေါင်း၍ တနေရာတည်း ခင်းပေးသည်၊ အဝေးနေရာ၌လည်း (အာဂန္တုများသဘော<br> <br>စာမျက်နှာ-124 <hr> ကျ) နေရာခင်းပေးသည်၊ မသွားနိုင်သော သံဃာများကိုမူ တန်ခိုးဖြင့် ပို့ပေးသတဲ့” ဟူသော အရှင်မြတ်၏ နေရာခင်းကျင်း သတင်းကောင်းသည် အရပ်တိုင်းမှာ ကျော်စောထင်ရှားသည်။</p> <p>နာမည်ကျော်ကြား စိတ်ကောင်းထားသည့် အရှင်ဒဗ္ဗကို အချိန်အခါမဟုတ်သည်၌လည်းကောင်း၊ ဟုတ်သည်၌လည်းကောင်း “ငါတို့ဖို့ ဇီဝကသရက်ဥယျာဉ်မှာ နေရာခင်းပေးပါ၊ ငါတို့ဖို့တော့ သားတို့အား ဘေးမဲ့ပေးရာ မဒ္ဒကုစ္ဆိဥယျာဉ်ကျောင်းတိုက်မှာ နေရာပေးပါ” စသည်ဖြင့် အဝေးနေရာများညွှန်ကြားပြီး အရှင်ဒဗ္ဗ၏တန်ခိုးကို ကြည့်ကာ လိုက်သွားကြသည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းလည်း မကောင်းဆုံတွေ့ ကံဓမ္မတာမှာ မလွတ်သာ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား တန်ခိုးဖြင့် မနောမယရုပ်ပွားကိုယ်များကို စီမံကာ အာဂန္တု မထေရ်တပါးမှာ နိမ္မိတကိုယ်ပွားတပါးစီ ဖန်ဆင်းပြီး အလင်းရောင်ကောင်းသော လက်ချောင်းဖြင့် အာဂန္တုများ ရှေ့ကရွှေ့ကသွားပြီးလျှင် “ဤကား ညောင်စောင်းပါ၊ အင်းပျဉ်ပါ” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားကာ နေရာခင်းပေးပြီးမှ မိမိနေရာ တဖန် ပြန်လာသည်၊ ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် အမြတ်နေရာ ဘုရားရှင် ထားတော်မူသည်။</p> <p>သူတော်ကောင်းစင်စစ် ဖြစ်လင့်ကစား အရှင်ဒဗ္ဗအား ပေယျနှင့် ဘူမကရဟန်း ၂-ပါးဦးဆောင်သောအဖွဲ့က မေတ္တိယာဘိက္ခုနီမနှင့် စွပ်စွဲကြသည်၊ ရှေးကံကား ၉၁-ကမ္ဘာ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ရဟန္တာတပါးကို စင်ကြယ်သူဟုသိလျက် မတရား စွပ်စွဲခဲ့ဖူး၍ ဖြစ်သည်။</p> <p>ပရိနိဗ္ဗာန်စံယူမည့်နေ့ အရှင်မြတ်သည် ရဟန်းကိစ္စပြုပြီး၍ ဆွမ်းကိစ္စပြီးသော် မမေ့နိုင်ဖွယ် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်သွား ဘုရားဝတ်ပြုသည်၊ နေ့ခင်းရာ နေရာများ၌ ဈာန်သမာပတ်ဝင်စားပြီး အာယုသင်္ခါရကိုကြည့်လတ်သော် အနည်းငယ်သာကျန်ကြောင်းသိ၍ မည်သူ့ကိုမျှ အသိမပေးဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန် မစံသင့်ဟုကြံကာ ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားမည်၊ သာသနာ၏အနှစ်သာရပြ၍ ငါ၏ တန်ခိုးပြကာ ကောင်းကင်မှာ ပရိနိဗ္ဗာန်စံမည်၊ သို့စံလျှင် မေတ္တိယ ဘူမကတို့၏ လုပ်ကြံမှုကြောင့် မကြည်ညိုသူများ ကြည်ညိုမည်၊ ကြည်ညိုလျှင် ၎င်းတို့အဖို့ ကာလရှည်ကြာ ချမ်းသာဖို့ရာဖြစ်မည်ဟု နှလုံးသွင်းလျက် ဘုရားထံသွား ပရိနိဗ္ဗာန်စံဖို့ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ပရိနိဗ္ဗာန်စံဖို့အချိန် ယခုအခါသင်ချစ်သားသည်ပင် သိ၏” ဟု မိန့်တော်မူသည်။ အရှင်ဒဗ္ဗက “တပည့်တော် ကမ္ဘာတသိန်း ပါရမီဖြည့်ခဲ့သည်မှာ<br> <br>စာမျက်နှာ-125 <hr> ရဟန္တာဖြစ်ဖို့ မျှော်ကိုးသည့်အတိုင်း ယခုအခါ ပြည့်စုံခဲ့ပါပြီ၊ အရှင်ဘုရားတို့အား ဖူးမြော်ခြင်းသည် ယခု နောက်ဆုံးပါဘုရား” ဟု ဘုရားရှင်ကို လျှောက်ထားသောအခါ ရဟန်းတော်အချို့ သနားကြအချို့ငိုကြွေးကြသည်။</p> <p> “ချစ်သား၊ ငါဘုရားအားလည်းကောင်း၊ သံဃာအားလည်းကောင်း တန်ခိုးပြလော့” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ရာ သံဃာစုံညီရှေ့မှောက်၌ အရှင်ဒဗ္ဗသည် “တပါးတည်းက အများဖြစ်ခြင်း၊ အများက တပါးဖြစ်ခြင်း၊ ပေါ်ခြင်း၊ ပျောက်ခြင်းစသော တန်ခိုးပြာဋိဟာ သာဝကဆိုင်ရာများပြ၍ ဘုရားရှိခိုးပြီး ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ ကောင်းကင်၌ မြေကိုဖန်ဆင်းပြီး ထိုမြေပေါ်မှာထိုင်၍ တေဇောကသိုဏ်းအခြေခံသော ဈာန်ဝင်စားပြီး ကမ္ဘာဖျက်မီးပမာ မထေရ်မြတ်ကိုယ်၌ လောင်ကျွမ်းစေသည်၊ မီးသွေးပင် မကျန်တော့မှ ငြိမ်းစဲစေကာ ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ နတ်များချစ်ခင် မြတ်နိုးအပ်သူ ရဟန်းများတွင် ပိလိန္ဒဝစ္ဆသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>စကြာမင်းကောင်းမှု လူနတ်များ နတ်ပြည်စုကြ</h3> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့၊ သူဌေးမျိုး ဖြစ်ပြီး ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ သုမေဓာ ဘုရားလက်ထက်တွင် လူဖြစ်၍ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံလတ်သော် စေတီတော်အား ပူဇော်သက္ကာရ ကြီးစွာပြုသည်၊ လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ စကြာမင်းဖြစ်၍ လူများကို ၅-ပါးသီလ တည်စေကာ နတ်ပြည်သို့ ရောက်စေသည်၊ အများအားဖြင့် နတ်ပြည် ၆-ထပ်ရောက် နတ်များသည် စကြာမင်း၏ ဩဝါဒကိုရ၍ ဖြစ်ရာဌာန မိမိ၏ စည်းစိမ်ကို ကြည့်ပြီးလျှင် “မည်သူ့ကြောင့် ဤနတ်စည်းစိမ် ရပါလိမ့်” ဆင်ခြင်ကြသော် ယခုအခါ ပိလိန္ဒဝစ္ဆထေရ်ကိုမြင်၍ ကျေးဇူးတင်လျက် ညနံနက်ပင် အရှင်ကို လာရှိခိုးကြသောကြောင့် ဤဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>မန္တန်ဖြင့် ကောင်းကင်ပျံနိုင်သော ဝိဇ္ဇာဓိုရ်</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပုဏ္ဏားမျိုး၌လူဖြစ်လာပြီး အမည်အနွယ်နှစ်ရပ်စပ်၍ ပိလိန္ဒဝစ္ဆဟု ခေါ်အပ်သည်၊ နောက်ပရိဗိုဇ်ရဟန်းပြုပြီး ကောင်းကင်ပျံနိုင်သူ၊ သူတပါးစိတ်သိသူ စူဠဂန္ဓာရီမန္တန် ပညာရှင် ဝိဇ္ဇာဓိုရ် ဖြစ်လာကာ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ အထွတ်အထိပ်ရောက် လာဘ်ပေါများ၍ အခြံအရံလည်း များသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ပွင့်ပေါ်လာ၍ အစဉ်သဖြင့် ရာဇဂြိုဟ်ရောက်လတ်သော် ထိုအချိန်မှစ၍ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ၏ မန္တန်ပညာသည် ကောင်းကင်ပျံခြင်း၊ သူတပါးစိတ်ကိုသိခြင်း ကိစ္စများ မရတော့ပေ။ ထိုအခါ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်က “မဟာဂန္ဓာရီ ဝိဇ္ဇာပညာ ရှိနေရာမှာ<br> <br>စာမျက်နှာ-126 <hr> စူဠဂန္ဓာရီ ဝိဇ္ဇာပညာ မထိုးဖောက်နိုင်ကြောင်း ဆရာအဆက်ဆက်စကား ကြားဖူးသည်၊ ရဟန်းဂေါတမသည် မဟာဂန္ဓာရီ ဝိဇ္ဇာပညာရှင် ဧကန်ပင် ဖြစ်ရာသည်၊ သူ့ထံမှ ယင်းပညာသင်ရမူ ကောင်းလေစွ” ဟု ကြံစည်ကာ ဘုရားထံသွား ပညာသင်ကြားခွင့်တောင်းတော့သည်။</p> <h3>အပြောကြမ်းသောရဟန္တာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ</h3> <p>ဘုရားရှင်က “ဝိဇ္ဇာအတတ် တတ်လိုလျှင် ရှင်ရဟန်းပြုလော့” ဟု မိန့်ရာ “ရှင်ရဟန်းပြုခြင်းသည် ဝိဇ္ဇာအတတ်၏ ပရိကံအခြေခံအလုပ်” ဟု မှတ်ထင်ကာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆသည် ရှင်ရဟန်းပြုတော့သည်။ ပြီးလျှင် တရားဟော၍ ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးတော်မူရာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆသည် အရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှုရှိသည်ဖြစ်၍ ဝိပဿနာပွားများကာ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>အရှင်ပိလိန္ဒဝစ္ဆကား လူ ရှင် ရဟန်းများနှင့် စကားပြောလျှင် “လာခဲ့စမ်း သူယုတ်၊ သူယုတ်” အသုံး ပြောဆိုသုံးစွဲသည်၊ ထိုအကြောင်းနှင့်စပ်၍ ဘုရားရှင်ကို “အရိယာများ စကားကြမ်း မသုံးတော့ပြီလော” ဟု မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “အရိယာများမှာ သူတပါးကို ရှုတ်ချသော ဒေါသဖြင့် စကားကြမ်းမရှိ၊ စင်စစ်သော်ကား ဘဝအထက်ဆက် လေ့ကျက်ခဲ့သူ၏ ဝါသနာသတ္တိ၏ အစွမ်းအားဖြင့်သာ စကားကြမ်းသုံးစွဲမှုဖြစ်ရသည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>ဝါသနာဘာဂိ ဆက်တိုင်းမိ</h3> <p>အရှင်ပိလိန္ဒဝစ္ဆ၏ လူ ရှင် ရဟန်းများနှင့် ဆက်ဆံရာ၌ သူယုတ်သုံးစွဲပုံအကြောင်း မေးလျှောက်ကြရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သားပိလိန္ဒဝစ္ဆ၏ နှုတ်ထွက်ကြမ်းမှုသည် ယခုမှ မဟုတ်၊ ရှေးဘဝ ၅၀၀ ပတ်လုံး သူတပါးကို သူယုတ်ဟု ပြောဆိုလေ့ရှိသော ပုဏ္ဏားမျိုး၌ ဖြစ်ဖူးခဲ့၍ နှုတ်ထွက်ကြမ်းသည်၊ ဖရုဿဝါစာ အကုသိုလ်စေတနာဖြင့် မပြောဆို၊ မှန်၏။ အရိယာများစကားသည် နှုတ်ထွက်ကြမ်းသော်လည်း စေတနာမကြမ်း၍ စင်ကြယ်သည်၊ အနည်းငယ်မျှပင် မကောင်းမှုကို မရအပ်” ဟု ဟောတော်မူပြီး ဓမ္မပဒ၌—</p> <p> “အကြင်စကားကြောင့် မည်သူကိုမျှ မငြိစွန်းစေရာ၊ ရဟန္တာမည်သည် နှုတ်မကြမ်း၍ သိလွယ်သော အမှန်စကားကိုသာ ဆိုရာ၏၊ နှုတ်ထွက်မကြမ်း ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကို မကောင်းမှုပယ်ပြီးသူ ဗြာဟ္မဏဟူ၍ ငါဘုရား မိန့်ကြားသည်။”<br> ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-127 </p><hr> <h3>ရဟန္တာအား ပြောမှားမိ ပိတ်ချင်းသီးက ကြွက်ချေးဖြစ်</h3> <p>အရှင်မြတ်သည် ရာဇဂြိုဟ်သို့ ဆွမ်းခံဝင်သောတနေ့ ယောက်ျားတယောက် ပိတ်ချင်းသီးများ တောင်းအပြည့် ထည့်ယူပြီး မြို့တွင်းဝင်လာသည်ကိုမြင်၍ “သူယုတ်၊ သင့်တောင်းထဲ ဘာပါသလဲ” ဟု မေးရာ ထိုယောက်ျားက “ဤရဟန်းသည် ငါနှင့်အတူ စောစောကြီး သူယုတ်ဟူသော စကားကြမ်းကိုဆိုသည်၊ ဤရဟန်းနှင့် လျော်သောစကား ပြန်ကြားသင့်သည်” ဟု ကြံကာ “တပည့်တော်တောင်းထဲမှာ ကြွက်ချေးတွေပါဘုရား” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်က “သူယုတ်၊ ဩော် သင်ပြောသည့်အတိုင်း ကြွက်ချေးတွေ ဖြစ်မှာပါ” ဟု မိန့်ကြားပြီး အရှင်မြတ်အမြင် လွန်လျှင်ပင် အားလုံး ကြွက်ချေး ဖြစ်သွားသည်၊ ယောက်ျားက “ဤပိတ်ချင်းသီးများ ကြွက်ချေးနှင့် တူသလို ထင်ရသည်၊ ကြွက်ချေး အစစ် ဟုတ်မဟုတ် စုံစမ်းလို၍ လက်ဖြင့် နှိပ်ချေရာ ကြွက်ချေးအစစ်ဖြစ်ပုံသိ၍ အားကြီးစိတ်ညစ်သွားသည်။</p> <p> “ဤတောင်း၌သာ ကြွက်ချေးဖြစ်သလော၊ သို့မဟုတ် တလှည်းလုံးလော” ကြည့်ပြန်ရာ ပိတ်ချင်းသီးအားလုံး ကြွက်ချေးဖြစ်ပုံကို မြင်ရ၍ရင်ကိုလက်ဖြင့်မကာ “ဤအဖြစ်ကား တခြားသူ၏ အမှုမဟုတ်၊ စောစောက ငါတွေ့ရသော ရဟန်း၏အမှုဖြစ်သည်၊ မချွတ်ပင် ပြေလည်ဖို့အကြောင်း တခုတော့ရှိရမှာပါ၊ ထိုရဟန်းသွားရာ စုံစမ်းပြီး ဤအကြောင်း ငါသိအောင် ပြုအံ့” ဟု ကြံကာ မထေရ်သွားရာလမ်း မေးမြန်းလိုက်သည်။</p> <h3>အကူအညီပေး၍ ကြွက်ချေးများပိတ်ချင်းသီးပြန်ဖြစ်</h3> <p>အခြားယောက်ျားတယောက်သည် ထိုပိတ်ချင်းသီးရှင် ယောက်ျား ရေးကြီးသုတ်ပျာ (ဒေါကြီးမောကြီး) သွားသည်ကိုမြင်၍ အကြောင်းမေးရာ ပြောပြသဖြင့် “အမောင်၊ စိတ်မပူနှင့်၊ ငါ့ဆရာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆပင်ဖြစ်မှာပါ၊ သင်သည် ဤကြွက်ချေးကိုပင် တောင်းအပြည့်ထည့်ယူသွားကာ အရှင်မြတ်ရှေ့၌ရပ်နေ၊ သူယုတ်၊ သင့်တောင်းထဲကဤဟာ ဘာလဲ” ဟု မေးလျှင် “ပိတ်ချင်းသီးတွေပါဘုရား” ဟု လျှောက်၊ မထေရ်မြတ်က “သူယုတ်၊ ဩော်... သင်ပြောသည့်အတိုင်း ပိတ်ချင်းသီးတွေ ဖြစ်မှာပါ” ဟု မိန့်လိမ့်မည်၊ ထိုအခါ အားလုံးပိတ်ချင်းသီးတွေ ဖြစ်ကုန်ပါလိမ့်မည်” စသည်ဖြင့် အကြံပေးစကားပြောရာ ထိုအတိုင်း ဆောင်ရွက်သဖြင့် အားလုံးပိတ်ချင်းသီးများ ပြန်ဖြစ်သွားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-128 </p><hr> <h3>၈။ လျင်မြန်စွာ ရအပ်သော မဂ်ဖိုလ်အသိဉာဏ်ရှိသူတို့တွင် ဗာဟိယတိုင်းသား ဒါရုစီရိယသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ရဟန်းသီလဖြင့် အသင်္ချေယျတကပ် နတ်ဖြစ်သည်</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား အကျဉ်းဟောအပ်သော တရားအဆုံး၌ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်သည်၊ မဂ်ဖိုလ်အတွက် သီးခြားပရိကံပြုဖွယ်မလို၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်၊ ဗာဟိယတိုင်းသား ဖြစ်၍ ဗာဟိယ၊ နောက်အချိန် သစ်သားမျှင်အဝတ်ပတ်၍ ဒါရုစီရိယ ၂-မည် ရသည်။ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ကဿပဘုရားသာသနာဆုတ်ချိန် အရှင်ဒဗ္ဗဝတ္ထု၌ ဆိုအပ်ပြီး ရဟန်း ၇-ပါးတွင် တပါးဖြစ်ကာ တရားအားထုတ်၍ ဗုဒ္ဓန္တရအသင်္ချေယျတကပ်လုံး နတ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဗာဟိယတိုင်းသားဖြစ်ကာ အိမ်ရာထောင်လျက် ကုန်သွယ်ရန် သုဝဏ္ဏဘူမိသွားသော လှေဖြင့်လိုက်သွားသည်၊ လှေသည် လိုရာမရောက်ဘဲ သမုဒ္ဒရာ အလယ်၌ ပျက်သည်၊ လူများ ငါး လိပ် အစာဖြစ်သွားကြသော်လည်း အရှင်မြတ်အလောင်းကား သစ်သားပိုင်းတခု ယူကူးရ၍ ၇-ရက်မြောက်နေ့ သုပ္ပါရက ဆိပ်ကမ်းရောက်သည်၊ ကမ်းတက်ကာ လူများနေရာရောက်လတ်သော် မှော်သိုက်အုံယူ၍ ကိုယ်ကိုပတ်လျက် တနေရာကျနေသော ခွက်ခွဲယူ၍ ဆွမ်းခံဝင်သည်။</p> <h3>ဝမ်းရေးအတွက် ညာလက်စ ဆက်၍ပင် ညာသည်</h3> <p>ဗာဟိယကို လူများမြင်လျှင် “လောကမှာ ရဟန္တာရှိလျှင် ဤပုဂ္ဂိုလ် အချိုးမျိုး ဖြစ်ရာသည်” ဟု ကြံပြီး “အသို့နည်း၊ အရှင်သည် အကျင့်မြတ်ကြောင့် အဝတ်မဝတ်လေသလော၊ သို့မဟုတ် လှူလျှင် ယူမည်လော” ဟု စုံစမ်းလိုကြကာ အရပ်အားလုံးမှ အဝတ်များ ယူလာကြသည်။</p> <p>ဗာဟိယသည် “ငါဤပုံစံအတိုင်းမလာလျှင် လူများငါ့အား ကြည်ညိုကြမည်မဟုတ်၊ တစုံတခုထူးအောင်ပြုကာ ဤလူများကိုလှည့်ပတ်၍ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံကာ အဝတ်များကို မခံယူလေ၊ လူများ အလွန်ကြည်ညိုကြ ပူဇော်သက္ကာရ ပြုကြသည်။</p> <p>ဗာဟိယသည် ထမင်းစားပြီး မနီးမဝေးရှိ နတ်ကွန်းသို့သွားသောအခါ လူများပါ လိုက်လာပြီး နတ်ကွန်းပြင်ဆင်ပေးကြသည်။ ဗာဟိယက “လူများသည် မှော်သိုက်အဝတ်မျှ၌ ကြည်ညိုကာ ငါ့အား ဤမျှပူဇော်ကြသည်၊ ထိုလူများအတွက် ငါသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-129 <hr> အကျင့်မြတ်ကျင့်သူ ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ ပေါ့ပါးသောသစ် ပျဉ်ချပ်များ ရှာဖွေ၍ ပါးပါးလွှာကာ လျှော်မျှင်များ၌ သီကုံးပြီး အဝတ်ပြုကာ ဝတ်ရုံ၍ အသက်မွေးမှု ပြုနေတော့သည်။</p> <h3>ဗြဟ္မာမင်းမကယ်လျှင် သံသရာက လွတ်ဖွယ်မမြင်</h3> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက် သူတော်ကောင်းရဟန်း ၇-ပါး တရားအားထုတ်ကြရာတွင် ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်သူသည် လာခဲ့ရာ နေရာနှင့်တကွ အားလုံးကိုဆင်ခြင်ရာ တပါး ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၍ ၅-ပါး နတ်ပြည်ဖြစ်ပုံသိသဖြင့် မပြတ်ပင် ၅-ဦးသောသူတို့ကို ဆင်ခြင်နေသည်။</p> <p> “ယခု ဘယ်မှာဖြစ်ပါလေသနည်း” ဟု ဆင်ခြင်လတ်သော် သုပ္ပါရက ဆိပ်ကမ်းကိုမှီ၍ အံ့ဖွယ်သမှု လူထူးပြုကာ အသက်မွေးနေသော ဒါရုစီရိယကိုမြင်၍ “ဤလူမိုက် ပျက်စီးပေပြီတကား၊ ရှေးက ရဟန်းတရား အားထုတ်စဉ် အလွန်အကျင့်ကောင်းသည်၊ ရဟန္တာယူလာသော ဆွမ်းကိုပင်မစား၊ ယခုမူ ဝမ်းရေးအတွက် ရဟန္တာမဟုတ်ပါဘဲ ရဟန္တာဟုဝန်ခံကာ လူများကို လှည့်ဖျား၍ ကျက်စားသည်၊ ဘုရားရှင်ပွင့်နေသည်ကိုလည်း မသိ၊ ငါသွားပြီး ဒါရုစီရိယကို ထိတ်လန့်စေကာ ဘုရားရှင်ပွင့်နေသည်ကို သိစေအံ့” ဟု ကြံကာ တခဏချင်း ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ သုပ္ပါရကဆိပ်ကမ်း၌ ညအချိန်၌ပင် ဒါရုစီရိယ ရှေ့ ထင်ရှားပြသည်။</p> <h3>အကျိုးလိုသော ဗြဟ္မာမင်း တင်းတင်းပင် မိန့်သည်</h3> <p>ဒါရုစီရိယသည် မိမိနေရာ၌ ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါကို မြင်၍ အပြင်ထွက်ရပ်စဉ် ဗြဟ္မာကြီးကို မြင်၍ လက်အုပ်ချီကာ “အရှင်တို့၊ မည်သူတို့ပါနည်း” ဟု မေးသော် “ငါကား သင့်သူငယ်ချင်း အနာဂါမ်ဖြစ်၍ ဗြဟ္မာဖြစ်၊ အကြီးဆုံးကား ရဟန္တာဖြစ်၍ သင်အပါအဝင် ကြွင်း ၅-ဦး နတ်၌ ဖြစ်ကြသည်။ ဤနေရာ၌ အံ့ဖွယ်ပြု၍ အသက်မွေးနေသော သင့်ကို မြင်၍ ဆုံးမဖို့ လာခဲ့သည်” ဟု မိန့်ဆိုပြီး ဆက်လက်၍ပင် “ဗာဟိယ၊ သင်သည် ရဟန္တာမဟုတ်၊ အရဟတ္တမဂ်သို့လည်း မရောက်၊ အရဟတ္တမဂ် အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ဖို့ အကျင့်မှန်လည်း လုံးဝ မရှိ” ဟု ခပ်တင်းတင်း ပြောကာ “ဘုရားရှင်ပွင့်၍ သာဝတ္ထိမြို့မှာ သီတင်းသုံးနေသည်၊ ဘုရားထံ သွားပါ” ဟု ညွှန်ကြားပြီး ဗြဟ္မာ့ပြည် ပြန်သွားသည်။</p> <p>ဗာဟိယသည် ဗြဟ္မာကြီးစကားဖြင့် ထိတ်လန့်ကာ “နိဗ္ဗာန်လမ်းကို ရှာမှီးမည်” ဟု ကြံပြီး ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကို တညဉ့်တည်းဖြင့် သွား၍ သာဝတ္ထိပြည်ရောက်သည်၊ ဗာဟိယ လာနေကြောင်း၊ ဣန္ဒြေမရင့်ကျက်သေးကြောင်း ဘုရားရှင် သိသဖြင့် ဆိုင်းငံ့တော်မမူဘဲ သံဃာနှင့်အတူ မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-130 </p><hr> <h3>အသက်သေမည် မသိနိုင်၍ အခုပင်တရားနာပါရစေ</h3> <p>ဗာဟိယသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်ရောက်၍ ဘုရားရှင်ကို မေးရာ ဆွမ်းခံကြွသွားကြောင်း သံဃာများက မိန့်ကြားပြီး ဗာဟိယအား ခရီးဝေးမှ လာမှန်းသိသဖြင့် “ထိုင်၍ အပန်းဖြေပါ၊ ဆွမ်းခံပြန်လျှင် ဖူးရပါလိမ့်မည်” ဟု ဧည့်ဝတ်စကား မိန့်ကြားရာ “တပည့်တော်၏ အသက်အန္တရာယ်ကို မသိနိုင်ပါ၊ တညဉ့်တည်းဖြင့် ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကို ဘယ်နေရာမှာမှ ကြာကြာမနားဘဲ လာခဲ့ပါသည်၊ ဘုရားဖူးပြီးမှ အပန်းဖြေပါမည်” ဟု လျှောက်ထားပြီး မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွနေသော ဘုရားရှင်နောက် အမှီလိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရလျှင် ပီတိ ၅-မျိုးဖြင့် တွေ့ထိပြီး ရှိခိုးကာ “တပည့်တော်အား တရားဟောတော်မူပါ၊ ထိုတရားသည် တပည့်တော်အဖို့ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ပါလိမ့်မည်” ဟု လျှောက်ထားသည်။ ဗာဟိယ၏ ဣန္ဒြေများ မရင့်ကျက်သေးရကား “ချစ်သား ဗာဟိယ၊ တရားဟောဖို့ အချိန်မဟုတ်သေး၊ ငါဘုရား မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွနေသည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် တောင်းပန်သောအခါလည်း အလားတူပင် မြင်တော်မူပြီး ၃-ကြိမ်မြောက် တောင်းပန်သောအခါမှ ဘုရားရှင်သည် ဗာဟိယ ကိုယ်၌ ၁-အလယ်အလတ် ရှုဆင်ခြင်မှု ဖြစ်ပွားလာခြင်း၊ ၂-ခရီးပန်းမှု ငြိမ်းအေးခြင်း၊ ၃-သဒ္ဓါ စသော ဣန္ဒြေများ ရင့်ကျက်လာခြင်း၊ ၄-ဗာဟိယ အသက်အန္တရာယ် နီးစပ်လာခြင်းတို့ကို သိမြင်တော်မူသဖြင့် တရားဟောချိန်တန်ပြီဟု ဆင်ခြင်တော်မူကာ—</p> <p>၁။ “ချစ်သား ဗာဟိယ၊ မြင်အပ်သော အဆင်း၊ ကြားအပ်သော အသံ၊ တွေ့ထိအပ်သော အနံ့ အရသာ အတွေ့၊ သိအပ်သော ရုပ်နာမ် ဓမ္မတို့၌ မြင်ကာမျှ၊ ကြားကာမျှ၊ တွေ့ထိကာမျှ၊ သိကာမျှဖြစ်အောင် ကျင့်ရမည်။</p> <p>၂။ ချစ်သား ဗာဟိယ၊ သင်ချစ်သားသည် မြင်ကာ၊ ကြားကာ၊ တွေ့ကာ၊ သိကာမျှဖြစ်အောင် ကျင့်နိုင်သောအခါ ထိုအဆင်းစသော အာရုံနှင့်စပ်သော ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟနှင့် ယှဉ်သူစင်စစ် ဖြစ်တော့မည် မဟုတ်ချေ။</p> <p>၃။ ချစ်သား ဗာဟိယ၊ သင်ချစ်သားသည် ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟနှင့် မယှဉ်သူ စင်စစ် ဖြစ်လာသောအခါ ထိုအဆင်းစသော အာရုံ၌ တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိဖြင့် မမှီသူစင်စစ် ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။</p> <p>၄။ ချစ်သား ဗာဟိယ၊ သင်ချစ်သားသည် တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မမှီသူစင်စစ် ဖြစ်လာသောအခါ ဤမျက်မှောက်လူဘဝ၌လည်း တဖန်ပြန်ကာဖြစ်လာတော့မည် မဟုတ်”</p> <p>စာမျက်နှာ-131 <hr> မည်မဟုတ်၊ တမလွန်ဘဝ (နတ်၊ ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ) ဂတိ ၄-ပါးတို့၌လည်း တဖန်ရောက်ကာဖြစ်လာတော့မည်မဟုတ်၊ မျက်မှောက်တမလွန်မှတပါး လားရာဂတိလည်း မရှိ၊ မျက်မှောက်တမလွန်တို့၌ ရုပ်နာမ်အသစ် မဖြစ်ခြင်းသည်ပင် ကိလေသာ ဆင်းရဲ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးဖြစ်သည်”—ဟု အနုပါဒါ ပရိနိဗ္ဗာန်အထွတ်တပ်၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဧဟိဘိက္ခု ချို့တဲ့သော ဗာဟိယ</h3> <p>ဒေသနာတော်အဆုံး လမ်းခရီးကြား ရပ်လျက်ပင် ဒေသနာသို့ အစဉ်လျှောက်သဖြင့် ဉာဏ်စေကာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာဖြစ်သွားသည်၊ ဗာဟိယသည် ရဟန်းကိစ္စပြီးကြောင်းသိ၍ ဘုရားရှင်ထံ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်တောင်းရာ သပိတ်သင်္ကန်းမပြည့်စုံ၍ အရှာခိုင်းပြီး ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံဆက်ကြွသည်။</p> <p>ကဿပဘုရား သာသနာမှာ နှစ် ၂၀၀၀၀-တရား အားထုတ်သော်လည်း သပိတ်သင်္ကန်း မလှူဖူးသဖြင့် ဧဟိဘိက္ခု အခေါ်မခံရပါ၊ ဆရာအချို့ကမူ “ဘုရားမပွင့်သော သုညကမ္ဘာတခုတွင် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တပါး၏ သပိတ်သင်္ကန်းကိုယူပြီး မြားဖြင့် ပစ်သတ်ဖူးရှကား ဣဒ္ဓိမယ သပိတ်သင်္ကန်းမရနိုင်” ဟု ဘုရားရှင်သိတော်မူ၍ ဧဟိဘိက္ခု မခေါ်ဟုလည်း မိန့်ဆိုကြသည်။</p> <p>သပိတ်သင်္ကန်း ရှာသော ဗာဟိယသည် အမှိုက်ပုံမှ ပုဆိုးပိုင်းများကို စုဆွဲနေစဉ် ရှေးဘဝက ရန်သူဖြစ်သော ဘီလူးသည် သားသည်မိခင်နွားမတကောင်၏ ကိုယ်၌ပူးဝင်စေသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူရသည်။</p> <h3>ဆိုးသွမ်းလူငယ်သူဌေးသား ၄-ဦးပြစ်မှု</h3> <p>ရှေးအခါ သူဌေးသား ၄-ဦးသည် ပြည့်တန်ဆာမ တဦးအား တနေ့လုံးပျော်ပါးပြီး နေဝင်လတ်သော် တယောက်၏ အကြံပေးချက်အရ အားလုံးသဘောတူ ပြည့်တန်ဆာမကို ဖျောက်ဖျက်၍ ငွေ ၁၀၀၀ိ-နှင့် ရွှေများယူကြသည်၊ ပြည့်တန်ဆာမက ငါသည် ဘီလူးမ အဖြစ်ဖြင့် ဤ ၄-ယောက်တို့ကို အကြိမ်များစွာ သတ်ရပါလို၏ဟု ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ထိုသူဌေးသား ၄-ယောက်သည် ယခုအခါ ၁-ပုက္ကုသာတိ အမျိုးကောင်းသား၊ ၂-ဗာဟိယဒါရုစီရိယ၊ ၃-တမ္ဗဒါဌိကခိုးသူသတ်သမား၊ ၄-သုပ္ပဗုဒ္ဓ အနာကြီးရောဂါသည်တို့ ဖြစ်လာကြပြီး အကြိမ်များစွာ ပြည့်တန်ဆာ ဘီလူးမ၏ အသတ်ကိုချည်း ခံရသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၏ ယုယမှုခံရသော ဗာဟိယ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် သာဝတ္ထိပြည်မှ ထွက်လတ်သော် လမ်းကြားအမှိုက်ပုံ၌ လဲကျနေသော ဗာဟိယကို မြင်တော်မူ၍ သံဃာတော်များအား အလောင်းကိုထုတ်စေ သင်္ဂြိုဟ်စေကာ လမ်းဆုံလမ်းမ လမ်းလေးခု၌ စေတီတည်စေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-132 <hr> “ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်တိုင် သံဃာနှင့်အတူ သင်္ဂြိုဟ်ခြင်း၊ အရိုးဓာတ်ယူ စေတီတည်ခြင်း ပြုတော်မူသည်။ အဘယ်အရိယာမဂ် ရပါလေသနည်း၊ သာမဏေလော၊ ရဟန်းလော” ဟု သံဃာများပြောဆိုမှုအကြောင်းပြု၍ “ဗာဟိယသည် ပညာရှိ၏၊ လောကုတ္တရာ တရားအားလျော်သော အကျင့်ကိုကျင့်၏၊ တရားကြောင့် ငါဘုရားကို မညှဉ်းဆဲ၊ ဗာဟိယသည် ပရိနိဗ္ဗာန် စံလေပြီ” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားတရားကို နားသော သံဃာတော်များက ဗာဟိယ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ချိန်ကို များစွာ မစုံစမ်းရဘဲ လျှောက်ရာ “ငါ့တရားနာပြီးစကပင် ရောက်သည်” ဟု မိန့်သဖြင့် ဗာဟိယအား တရားဟောချိန်ကို မေးလျှောက်ကြပြန်သည်။ “ယနေ့ဆွမ်းခံကြွသင်း လမ်းလယ်၌ ဟောသည်” ဟု မိန့်တော်မူရာ တရားအနည်းငယ်မျှဖြင့် ဘယ်ပုံမဂ်ဖိုလ်ရနိုင်ပါသနည်း ဟု လျှောက်ကြပြန်ရာ ဘုရားရှင်က “တရားဟူသည် နည်းမှု များမှုအကြောင်းမဟုတ်၊ ငါဘုရားတရားသည် အဆိပ်သောက်ထားသူအတွက် အသက်ကယ်ဆေးပင် ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်ကြားတော်မူပြီး ဓမ္မပဒ၌—</p> <p> “အထောင်သင်္ချာ ဂါထာတို့၌ပင် ဖြစ်စေကာမူ အကျိုးနှင့်မစပ်လျှင် မချီးမွမ်းအပ်၍ မမြတ်၊ ကိလေသာ ငြိမ်းကြောင်း တရားတော် တပုဒ်ကောင်းသည်သာ ချီးမွမ်းအပ် မြတ်သည်”</p> <p>ဟု ဟောတော်မူရာ ဒေသနာအဆုံး၌ ၈-သောင်း ၄-ထောင်သော သတ္တဝါများ အမြိုက်ရည် သောက်ကြရသည်၊ နောင်အချိန် သံဃာ့အလယ်၌ ထိုင်တော်မူကာ ဘုရားရှင်က ဗာဟိယအား အမြတ်အရာ ထားတော်မူသည်။</p> <h3>၉။ ဆန်းကြယ်စွာ တရားဟောပြောတတ်သူတို့တွင် ကုမာရကဿပသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ကိုယ်ဝန်တည်ကြောင်း အချို့မိခင်လောင်း မသိ</h3> <p>အရှင်မြတ်သည် တယောက် ဟောဟော၊ နှစ်ယောက် ဟောဟော ဥပမာ များစွာ အကြောင်းများစွာတို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်၍ နားလည်အောင် ဟောနိုင်သောကြောင့် ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်၊ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်ပြီး ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ကဿပဘုရား သာသနာတော် ဆုတ်ယုတ်ချိန် တောင်ထိပ်ပေါ်တက်၍ ရဟန်းတရား အားထုတ်သူ ၇-ပါးတွင် တပါးဖြစ်သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အမျိုးသမီးတဦးဝမ်း၌ သန္ဓေတည်သည်၊ ယင်းအမျိုးသမီးကား မိဘများခွင့်ပြု၍သာ ရဟန်းမပြုရဘဲ လင့်အိမ် လိုက်ရစဉ် အရှင်မြတ်အလောင်း သန္ဓေကိုရသည်၊ သန္ဓေရကြောင်း အမျိုးသမီး မသိပါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-133 </p><hr> <h3>ဒေဝဒတ်နောက်လိုက်ကား ပစ္စုပ္ပန် သံသရာ မသက်သာ</h3> <p>လင်ကို ကျေနပ်စေ၍ ခွင့်ပြုချက်ယူကာ ဘိက္ခုနီမ ကျောင်းသွား ရဟန်းပြုသည်၊ မကြာမီ လူ့ဘဝကကိုယ်ဝန် ပေါ်လွင်လာရကား ဆရာဒေဝဒတ်ကို လျှောက်ထားရာ “ရဟန်းမဟုတ်” ဆိုကာ နှင်သဖြင့် ဘုရားရှင်ကို မေးလျှောက်ကြပြန်ရာ အရှင်ဥပါလိ ထေရ်ကို ဘုရားရှင်က တာဝန်ပေးတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်ဥပါလိသည် သာဝတ္ထိမြို့ လူဂုဏ်တန်အမျိုးသမီးကြီးများနှင့် ဝိသာခါ ကျောင်းအမကြီးကို ခေါ်စေ၍ ရှင်းလင်းသုတ်သင်စေရာ “လူ့ဘဝကရခဲ့သော ကိုယ်ဝန်ဖြစ်၍ ရဟန်းဘဝ အပြစ်မရှိ” ဟု ပြတ်သားစွာ ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်က အရှင်ဥပါလိအား ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ပေးသောပုန့် ကုမာရကဿပ စားရသည်</h3> <p>ရွှေစင်ရုပ်အလား ဖွားလာသော ဘိက္ခုနီမ၏သားကို ကောသလမင်းကြီး ယူ၍ မွေးစားသည်၊ ကဿပဟုအမည်ပေးကာ ဘုရားထံပို့ ရှင်ပြုသည်၊ ကိုရင်ငယ်ဖြစ်၍ ဘုရားရှင်က “ကဿပကိုခေါ်၊ ဤသစ်သီး ဤခဲဖွယ်ကို ပေးလိုက်” ဟု မိန့်တော်မူလတ်သော် “အဘယ်ကဿပပါလဲဘုရား” ဟု လျှောက်ကြရာ “ကုမာရ(သူငယ်)ကဿပ” ဟု မိန့်သည်၊ ထိုအခါမှစ၍ အသက်ကြီးသော်လည်း ကုမာရကဿပဟုပင် ခေါ်ကြသည်၊ ကောသလမင်းကြီး၏ မွေးစားသားဖြစ်၍လည်း ကုမာရ(မင်းသား)ကဿပဟု အဓိပ္ပာယ်တမျိုး သိမှတ်ကြသေးသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် ရှင်ဖြစ်ချိန်မှစ၍ ဝိပဿနာအားထုတ်ရင်း ပရိယတ်ကိုလည်း သင်ယူသည်၊ တောင်ထိပ်ပေါ်တက်၍ တရားအားထုတ်ဘက်ဖြစ်သော သုဒ္ဓါဝါသ ဗြဟ္မာကြီးသည် ရှင်ကုမာရကဿပကိုမြင်၍ “ငါ့သူငယ်ချင်းကား ဝိပဿနာပွားမှု၌ ပင်ပန်းနေသည်၊ ဝိပဿနာပွားနည်းအမြွက်ပြ၍ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကို ပြုအံ့” ဟု ကြံကာ ပြဿနာ ၁၅-ချက်ကို ဗြဟ္မာ့ပြည်ကပင် စီစဉ်ခဲ့ပြီး သန်းခေါင်ယံအချိန် ကုမာရကဿပ နေရာ အန္ဓတောအုပ်၌ ကိုယ်ထင်ရှားပြသည်။</p> <h3>ဆွေမျိုးထက်ကောင်းသော အပေါင်းအသင်း</h3> <p>ဗြဟ္မာကြီးက “ငါသည် သင်နှင့် တရားအားထုတ်ဘက်ဖြစ်သော အနာဂါမ်ဗြဟ္မာကြီးဖြစ်ကြောင်း၊ ပြဿနာ ၁၅ ချက်မေးလို၍ လာကြောင်း” ပြောပြပြီး “ပြဿနာ ၁၅-ချက်ကို သင်သည် မှတ်ယူပြီး အရုဏ်တက်ချိန် ဘုရားထံသွားလျှောက်ပါလေ၊ ဘုရားမှတပါး ဖြေနိုင်သူမရှိပါ” လျှောက်ထားကာ ဗြဟ္မာ့ပြည်ပြန်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-134 <hr> အရှင်မြတ်သည် နောက်တနေ့ ဘုရားထံသွား ဗြဟ္မာမင်း၏ပြဿနာများကို မေးလျှောက်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်သည့်တိုင် ဘုရားရှင် ဖြေကြားတော်မူသည်၊ အရှင်မြတ်သည် ဘုရားဟောတိုင်း သင်ယူမှတ်သား တောအုပ်ပြန်သွားပြီး အားထုတ်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်တော်မူသည်။ ထိုအခါမှစ၍ ပရိသတ် ၄-ပါးအား ဆန်းကျယ်စွာဟောပြောသည်၊ ပါယာသိရာဇညသုတ္တန်ကို အကြောင်းပြု၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>ဗြဟ္မာကြီး၏ ပြဿနာ ၁၅-ချက်</h3> <p>၁-ဤတောင်ပို့သည်၊ ၂-ည၌အခိုးလွှတ်၍ ၃-နေ့၌ မီးတောက်သည်၊ ၄-ဆရာပုဏ္ဏားက ၅-ပညာရှိတပည့်အား ၆-ဓားလက်နက်ယူပြီး ၇-အဖန်ဖန်တူးခိုင်းသည်၊ တပည့်ကတူးရာ ၈-တံခါးကျည်ကို တွေ့၍တွေ့ကြောင်း တင်ပြသည်၊ ဖယ်၍ ဆက်တူးခိုင်းသည်။</p> <p>၉-ဥဒ္ဓုမာယိကဖား၊ ၁၀-လမ်း ၂-ခွ၊ ၁၁-ဆပ်ပြာရေစစ်၊ ၁၂-လိပ်၊ ၁၃-သံလျက်နှင့် စဉ်းနှီးတုံး၊ ၁၄-သားတစ်ကို တွေ့၍တွေ့ကြောင်း တင်ပြရာ တင်ပြတိုင်း တင်ပြတိုင်းဖယ်၍ ဆက်တူးခိုင်းသည်။</p> <p>၁၅-နဂါးကို တွေ့၍တွေ့ကြောင်း တင်ပြရာ၌ကား ဆရာပုဏ္ဏားက “နဂါးကို မထိနှင့် ရှိခိုးပါ” ဟု ပြောဆိုသည်၊ ဤ ၁၅-ချက်ကို ဗြဟ္မာက ရှင်ကုမာရကဿပကို ဘုရားထံသွား မေးလျှောက်စေသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၏ အဖြေ ၁၅-ချက်</h3> <p>၁။ တောင်ပို့ဟူသည် ဤခန္ဓာကိုယ်တည်း၊ တောင်ပို့သည် မြေဩဇာ စသော ပိုးကောင်အမျိုးမျိုး အန်ထုတ်ပေးသလို ဤခန္ဓာကိုယ်သည်လည်း မျက်စိ နား စသည်များမှ အညစ်အကြေးများ အန်ထုတ်ပေးသည်။</p> <p>၂။ နေ့မှာပြုရမည့် အလုပ်များကို ညဉ့်၌ ကြိုတင်စဉ်းစားခြင်းသည် ညဉ့်၌ အခိုးလွှတ်ခြင်းမည်သည်။</p> <p>၃။ ညကစဉ်းစားထားသည့်အတိုင်း နေ့မှာ ပြုလုပ်ပြောဆို ကြံစည်ခြင်းသည် နေ့၌ မီးတောက်သည်မည်သည်။</p> <p>၄။ ဆရာပုဏ္ဏားသည် မြတ်စွာဘုရားဖြစ်၍ ၅။ ပညာတပည့်ကား ယောဂီရဟန်းဖြစ်ကာ ၆။ ဓားလက်နက်ဟူသော လောကီ လောကုတ္တရာပညာဖြင့် ၇။ အဖန်ဖန်တူးခြင်းဟူသော အားထုတ်ကြိုးစားမှုပြုရာ ၈။ တံခါးကျည်ဟူသော မောဟကို ဖယ်ရမည်ဟု ဆိုလိုသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-135 <hr> တံခါးကျည် ချပိတ်လိုက်လျှင် မြို့တွင်းပြင် ဆက်သွယ်မှုပြတ်သလို ဉာဏ်တံခါးဝ၌ မောဟကျလာလျှင် နိဗ္ဗာန်ရောက်စေတတ်သော ဉာဏ်အဆက်အသွယ် ပြတ်ရတော့သည်၊</p> <p>၉။ ဥဒ္ဓုမာယိကဖားဟူသည် အားကြီးသောအမျက်ထွက်ခြင်းတည်း၊ ယင်းဖားသည် လက်သည်းခွံမျှ ပမာဏရှိ၍ သစ်ရွက်များ ချုံနွယ်များအကြား နေတတ်သည်၊ တခုခုနှင့်ထိလျှင် အမျက်ထွက်ကာ ဘဲဥပမာ ဝိုင်းဝန်းကြီးထွားလာပြီး ခြေ ၄-ဘက်မိုးမြှော်ကာ အသွားပြတ်ပြီး ကျီးစာ ငှက်စာ ဖြစ်ရရှာသည်၊ ထို့အတူ အမျက်ထွက်ခြင်းသည်လည်း ဖြစ်စမနှိပ်ကွပ်လျှင် တိုးတက်ကြီးထွားလာပြီး သူတပါးအား သတ်ခြင်း မိမိကိုယ်ကို သတ်ခြင်းဟူသော လမ်းဆုံးရောက်ရသည်။</p> <p>၁၀။ လမ်း ၂-ခွဟူသည် တွေးတောယုံမှားခြင်း ဝိစိကိစ္ဆာဖြစ်သည်၊ လမ်း ၂-ခွဖြင့် ဘယ်လမ်းသွားရမည်ဟု မဆုံးဖြတ်နိုင်ဘဲ ရပ်နေစဉ် ဒမြ-လူဆိုးများ ရောက်လာပျက်စီးရသကဲ့သို့ ယောဂီရဟန်းသည်လည်း ဘုရား တရား စသည်၌ ယုံမှားမှုဝိစိကိစ္ဆာဖြစ်သည်နှင့် အလုပ်ရပ်သွားတော့သည်၊ ထိုအခါ ကိလေသာရန်သူများလာ၍ ယောဂီသည် ပျက်စီးရတော့၏။</p> <p>၁၁။ ဆပ်ပြာရေစစ်ဟူသည် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်ကို တားမြစ်ပိတ်ပင် တတ်သော ကာမစ္ဆန္ဒ ဗျာပါဒစသော နီဝရဏ ၅-ပါးပင် ဖြစ်သည်။ ရေစစ်၌ ရေကို လောင်းချလျှင် ရေအားလုံး လျှောကျပြီးသွားသလို နီဝရဏ ၅-ပါး တရားဆိုးများ ကိန်းလာလျှင် ကုသိုလ်တရားတည်းဟူသော ရေအားလုံး လျှောကျသွားရတော့သည်။</p> <p>၁၂။ လိပ်ဟူသည် ဥပါဒါန်တို့၏အာရုံဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးပင် ဖြစ်သည်၊ လိပ်မှာ ခြေ လက် ၄-ချောင်း ဦးခေါင်းအားဖြင့် အင်္ဂါ ၅-ပါးရှိသလို သင်္ခတတရားအားလုံးကို ဉာဏ်ဖြင့်သိမ်းကျုံးလိုက်လျှင် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးသာ ရှိသည်။</p> <p>၁၃။ သံလျက် စဉ်းနှီးတုံးဟူသည် အဆင်း အသံ စသော အာရုံ ၅-ပါး ကာမဂုဏ်တရားပင် ဖြစ်သည်၊ ဝတ္ထုကာမကိုရရန် ကိလေသကာမဖြင့် ရှာကြံပင်ပန်းကြသော သတ္တဝါများသည် ဝတ္ထုကာမတည်းဟူသော စဉ်းနှီးတုံးပေါ်၌ ကိလေသကာမတည်းဟူသော သံလျက်ဓားဖြင့် နုတ်နုတ်စင်း၍ ပင်ပန်းပျက်စီးကြရသည်။</p> <p>၁၄။ သားတစ်ဟူသည် တဏှာ၏ အမည်ဖြစ်သည်၊ သားတစ်ကို လူ တိရစ္ဆာန်များ လိုလားကြသဖြင့် ဒုက္ခပင်လယ်ပြင်မှ မလွန်နိုင်ကြပေ၊ သားတစ်</p> <p>စာမျက်နှာ-136 <hr> ဟူသော တဏှာနောက်သို့သာ ကောက်ကောက်ပါ လိုက်နေကြရသည် ဟူလို။</p> <p>၁၅။ နဂါးဟူသောအမည်ကား ရဟန္တာရဟန်းပင်တည်း၊ အဂတိ ၄-ပါးသို့ မလိုက်တတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ပယ်ပြီးကိလေသာ တဖန် ပြန်မလာသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ မကောင်းမှုအပြစ်ဟူသမျှ မပြုတတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရဟန္တာကို နာဂ-နဂါးဟု ဆိုသင့်သည်၊ ဤဝမ္မိကသုတ္တန်သည်ပင် အရှင်မြတ်၏ ဝိပဿနာလုပ်ငန်း ကမ္မဋ္ဌာန်းဖြစ်သည်။</p> <h3>၁၀။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးသို့ ရောက်သူတို့တွင် မဟာကောဋ္ဌိတသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ထင်ရှားသော မဟာထေရ်ကြီးများထံနှင့် မြတ်စွာဘုရားထံ ပဋိသမ္ဘိဒါဆိုင်ရာများ မေးမြန်းလျှောက်ထားမှု အလေ့အလာများ၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်၊ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သူဌေးမျိုး၌ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ ကောဋ္ဌိတပုဏ္ဏားလုလင် ဖြစ်ကာ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်သည်၊ ဘုရားရှင်၏ တရားတော်နာရ၍ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ ရဟန်းပြုပြီး ဝိပဿနာ အားထုတ်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာ ဖြစ်လာသည်။ (ဘာသာပြန်၌ ကောဋ္ဌိကရှိသည်)။</p> <h3>၁၄။ ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၄။ စတုတ္ထဝဂ်</h3> <p>၁။ အကြားအမြင်များခြင်းရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊<br> ၂။ (ငါ၏စကားတော်ကို ကြာမြင့်စွာ ဆောင်စွမ်းနိုင်သည့်) သတိရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊</p> <p>၃။ (ငါဟောအပ်သည့်အတိုင်း အလုံးစုံသော ပုဒ်တို့ကို) သိစွမ်းနိုင်သည့် ပညာရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊</p> <p>၄။ (ငါ၏စကားတော်ကို သင်ခြင်း ဆောင်ခြင်း သရဇ္ဈာယ်ခြင်းနှင့် ငါ့ကို ဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးခြင်းတို့၌) လုံ့လရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊</p> <p>၅။ (ငါ့အား) လုပ်ကျွေးသူ ရဟန်းတို့တွင်လည်းကောင်း အာနန္ဒာသည် အမြတ်ဆုံး။<br> <br>စာမျက်နှာ-137 </p><hr> <h3>သတိ ပညာ ဝိရိယ ထူးခြားသော အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>ဗဟုသုတအရာ၌ အခြားအရှင်များလည်း ဗဟုသုတ ရှိကြပါသည်၊ သို့သော်လည်း အရှင်အာနန္ဒာကား သာသနာတော်ဝယ် ဘဏ္ဍာစိုးအရာတည်၍ ပိဋကတော်ကို သင်ယူခြင်းကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်၊ သတိရှိရာ၌လည်း အထူးအားရှိသည်၊ ဂတိမန္တ-ပညာရှိရာ၌မူ ဘုရားဟောတော်မူတိုင်း ကနေရာတည်းမှာပင် ပုဒ် ၆ သောင်း သင်ယူနိုင်သည်။ ဓိတိမန္တ-ဝီရိယရှိရာ၌ ဘုရားစကားတော်ကို သင်ဆောင်သရဇ္ဈာယ်ခြင်း ဝီရိယ၊ ဘုရားရှင်အား လုပ်ကျွေးမှုဝီရိယ အားလုံး မည်သူနှင့်မျှ မတူအောင် ကြီးမားသည်၊ လုပ်ကျွေးရာ၌ကား အခြားရဟန်းများလို အလုပ်အကျွေး မည်ကာမျှမဟုတ်၊ ခဏတ္တမဟုတ်၊ ဘုရားရှင်စိတ်တိုင်းကျ ပြုစုနိုင်၍ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>လွန်ခဲ့သော ကမ္ဘာတသိန်းထက် ဟံသာဝတီ နေပြည်တော်၌ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူရာ ခမည်းတော် အာနန္ဒမင်းကြီးအား ချီးမြှောက်တော်မူသောအားဖြင့် ဟံသာဝတီပြည်၌သာ ဝါကသိန်း ခြံရံ သီတင်းသုံးနေသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၏ ညီတော်ရင်းဖြစ်ဖူးသော အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>ပဒုမုတ္တရ ဘုရား၏ ဘေးတူ မိကွဲတော် (အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း) သုမနမင်းသားကား ဟံသာဝတီပြည်မှ ယူဇနာ ၁၂၀-ဝေးသောအရပ်၌ မြို့စားရာထူးရ၍ ရံခါမှ ဖခင်နှင့် ဘုရားရှင်ကို လာဖူးသည်၊ တိုင်းပြည်အစွန်၌ ပုန်ကန်ထကြွသူများကို သုမနမင်းသား နှိမ်နင်းအောင်မြင်ရာ ခမည်းတော် အာနန္ဒမင်းကြီး ဝမ်းမြောက်သဖြင့် “သားတော် အမြန်လာရောက်စေ” ဟု ဆင့်ခေါ်လိုက်သည်။</p> <p>သုမနမင်းသားမှာ အမတ် ၁၀၀၀၀-ရှိရာ လမ်းခရီးအကြား၌ “ခမည်းတော်ထံမှ မည်သည့်ဆုမျိုး ယူသင့်ကြောင်း” အမတ်များနှင့် တိုင်ပင်သည်တွင် ဆင် မြင်း ဇနပုဒ် ရတနာ ၇-ပါး စသည်ဖြင့် ဆုအမျိုးမျိုး အကြံပေးကြသည်။</p> <h3>ဥစ္စာမှန်သမျှ ထားခဲ့ကြ သွားရဓမ္မတာ</h3> <p>အချို့က “အရှင့်သားတို့မှာ ပြည်ကို အစိုးရသော မင်းသားဖြစ်၍ မည်သည့်ဥစ္စာမှ အရမခက်ပါ၊ ရလျှင်လည်း အားလုံးထားခဲ့ပြီး သွားကြရပါသည်၊ ကုသိုလ်တခုကိုသာ ယူသွားနိုင်ပါသည်၊ ထို့ကြောင့် နောင်တော်ဘုရားကို ၃-လပြုစု လုပ်ကျွေးဖို့ ကုသိုလ်ကိုသာ ယူတော်မူကြပါ” ဟု မြော်မြင်ဉာဏ်ဖြင့် အကြံပေးကြရာ မင်းသားက “ငါ့မှာ ဤစိတ်မရှိ၊ မိတ်ဆွေကောင်း သင်တို့က ဖြစ်စေသည်၊ ဤဆုကိုပင် တောင်းမည်” ဟု ဝန်ခံပြီး ခမည်းတော်ထံ သွားကြ၊ ခမည်းတော်က ဆုပေးသဖြင့် ယင်းဆုတောင်းတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-138 <hr> ယင်းဆုကို ခမည်းတော်က ရှေ့ဦးပိုင်း ပယ်သော်လည်း ဘုရားရှင်တို့ စိတ်သည် သိနိုင်ခဲသည်၊ ဘုရားရှင် ဆန္ဒမရှိလျှင် ခမည်းတော်ကပေးလို့ ဘယ်ဖြစ်မှာလဲ၊ နောက်ပိုင်း မိန့်ရာ မင်းသားသည် “ဘုရားရှင် စိတ်တော်သိရန်” ကျောင်းသွားတော့သည်။</p> <h3>အလုပ်အကျွေးပုဂ္ဂိုလ်၏ အထူးအခွင့်အရေး</h3> <p>ထိုအချိန် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီသို့ ဝင်နေတော်မူရာ သံဃာများထံသွား အကြောင်း လျှောက်ထားသည်၊ သံဃာများက “ငါတို့အလိုရှိတဲ့အချိန် ဘုရားဖူးခွင့် မရပါ၊ သုမနထေရ်သာ ဖူးခွင့်ရပါသည်” ဟု မိန့်သဖြင့် အရှင်သုမနထံ သွားလျှောက်ရာ အရှင်သုမနသည် မင်းသားဖြစ်စဉ် မြေပြင်ကို ရေအသွင် ပြုပြင်ငုပ်လျှိုးပြီး တန်ခိုးဖြင့် ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီတိုက်၌ ထင်ရှား ပြပေးသည်။</p> <p>သုမနမင်းသား ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်လာကြောင်း လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က နေရာခင်းရန် မိန့်ကြားသည်၊ အရှင်သုမနသည် ဘုရားနေရာတော်ကိုယူပြီး ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း၌ ငုပ်လျှိုးကာ မင်းသားဖြစ်စဉ် ပရိဝုဏ်အပြင်၌ ထင်ရှားပေါ်ပြီး ဘုရားနေရာတော်ခင်းသည်၊ သုမနမင်းသားသည် ဤအံ့ဖွယ် ၂-ပါးကိုမြင်ရ၍ “ရာထူးတန်ခိုး ကြီးစိုးသော ကိုယ်တော်ပေပဲ” ဟု ဆင်ခြင်အားကျလေသည်။</p> <h3>ကုသိုလ်ရှင်သာ သာသနာနှင့် ရင်းနှီးသည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ကြွလာထိုင်တော်မူပြီး ဘယ်အချိန်က ရောက်လာသလဲ စသည်ဖြင့် နှုတ်ခွန်းဆက် မိန့်ကြားရာ သုမနမင်းသားက ဘုရားရှင်ထံ သံဃာအချို့က မပို့ခံသော်လည်း အရှင်သုမန ပို့လျှောက်၍ ဖူးမြင်ရပါကြောင်း လျှောက်ထားပြီး “အရှင်သုမနထေရ်သည် အရှင်ဘုရားတို့ သာသနာမှာ အကျွမ်းဝင်သူဖြစ်၏ဟု ထင်ပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “မှန်ပေသည် မင်းသား” ဟု မိန့်ရာ “ဘယ်သို့ပြုလျှင် အကျွမ်းဝင်နိုင်ပါသနည်း” ဟု ထပ်လျှောက်သဖြင့် “ဒါနပြု၊ သီလ ဆောက်တည်၊ ဥပုသ်ကျင့်သုံး” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။ “တပည့်တော်သည် ဤအရှင်လို သာသနာမှာ အကျွမ်းဝင်သူ ဖြစ်လိုပါသဖြင့် မနက်ဖန် တပည့်တော်ဆွမ်းကို လက်ခံတော်မူပါ” လျှောက်ရာ ဘုရားရှင် လက်ခံသဖြင့် သူ့နေရာသွားကာ တညဉ့်လုံး ပူဇော်ဖွယ်များ စီစဉ်ပြီး ၇-ရက်တိုင်တိုင် “ယာယီကဲနန်း အလှူဆွမ်း” ကို လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း ကျောင်းဒါယကာမင်းသား</h3> <p>၇-ရက်မြောက်နေ့၌ မင်းသားက ဘုရားရှင်အား ခမည်းတော်ထံမှ ဆုရ၍ ဝါတွင်း ၃-လ သူ့ကျောင်းမှာ သီတင်းသုံးဖို့ လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်သည် အကျိုးရှိမည်ကို</p> <p>စာမျက်နှာ-139 <hr> မြင်တော်မူသဖြင့် “မြတ်စွာဘုရားတို့သည် ဆိတ်ငြိမ်ရာမှာ နှစ်ခြိုက်တော်မူကြသည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>မင်းသားသည် ခမည်းတော်မင်းကြီးအား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားပြီး နေပြည်တော်မှထွက်ခဲ့၍ လမ်းခရီးတယူဇနာတိုင်း စံကျောင်းတော် တဆောင်စီ ဆောက်ပြီး မိမိနေရာပြန်ရောက်သောအခါ သောဘန သူကြွယ်၏ဥယျာဉ်ကို တသိန်းဖြင့်ဝယ်ယူပြီး တသိန်းတန် လက်ခကံကျွေး ပေးလှူရသော ကျောင်းတိုက်ကြီးဆောက်ပြီး ခမည်းတော်မင်းကြီးထံ “ကိစ္စပြီးကြောင်းနှင့် ဘုရားရှင်ကို ပို့ပေးပါမည့်အကြောင်း” လျှောက်ထားစေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သံဃာတသိန်းခြံရံလျက် တယူဇနာတိုင်းဝယ်ရှိသော ကျောင်းဆောင်များ၌ ညဉ့်ကျိန်းစက်တော်မူ၍ ချမ်းသာစွာ ကြွချီလာရာ သုမနမင်းသားသည် တယူဇနာအထိ သွားရောက်ကြိုဆိုပြီး ကျောင်းတိုက်တွင်း ပင့်ဆောင်ကာ ကျောင်းကို လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>အာနန္ဒာအလောင်း ၁၀-ပါးသီလ ခံယူ၍ပြုစု</h3> <p>သုမနမင်းသားသည် ဝါဆိုမည့်နေ့ အလှူပြုပြီး သားမယား အမတ်များခေါ်ယူပြီး “ဘုရားရှင်သည် အဝေးက ကြွလာချီးမြှောက်ရသည်၊ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် တရားကိုသာ အလေးပြု၍ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ အာမိသအရာကို အလေးမပြု မကြည့်ရှုကြပါ၊ ထို့ကြောင့် ဝါတွင်း ၃-လပတ်လုံး ငါသည် အဝတ် ၂-ထည်ဝတ်ကာ ၁၀-ပါးသီလဆောက်တည်ပြီး ဤကျောင်းမှာပင် နေမည်၊ ဤအစီအစဉ်အတိုင်း လှူဒါန်းကြ” ဟု ပြောဆိုမှာထားသည်၊ သုမနမင်းသားသည် အရှင်သုမန နေရာအနီးမှာနေပြီး ဘုရားရှင်အား အရှင်သုမနထေရ်ပြုသော ဝတ်နိဗဒ်များကိုကြည့်ပြီး “ဤမထေရ်သည် ဤပြုစုမှုနေရာများ အလွန်အကျွမ်းဝင်သည်၊ ဤရာထူးမျိုးကိုပင် ငါတောင့်တမည်” ဟု ကြံပြီး ပဝါရဏာမပြုမီ ၇-ရက်အလို ရွာတွင်းပြန်ဝင်၍ ၇-ရက် အလှူကြီးလှူကာ အဆုံးနေ့၌ သံဃာတသိန်းအား တိစီဝရိတ်လှူဒါန်းပြီး အလုပ်အကျွေး ရာထူးဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>သုမနမင်းသားသည် ဗျာဒိတ်စကားကြားပြီး “ဘုရားရှင်တို့မည်သည် စကား ၂-ခွ ရှိတော်မမူကြကုန်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ နောက်နေ့မှာပင် ဂေါတမဘုရား၏ သပိတ်သင်္ကန်းကိုယူပြီး ဘုရားနောက်မှ ထက်ကြပ်မကွာ လိုက်ပါရတော့မည့်အသွင် စိတ်ဖြစ်လေသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း ထူးခြားစွာ လှူဒါန်းပုံ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်းသည် ကဿပဘုရားလက်ထက် ဆွမ်းခံကိုယ်တော် တပါးအား သပိတ်ထုပ်ယူရန် အပေါ်ရုံအဝတ် လှူဒါန်းသည်၊ နတ်၌ဖြစ်ပြီးနောက် ဗာရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-140 <hr> ဏသီမင်းဖြစ်စဉ် ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ကောင်းကင်ခရီး ကြွလာသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ် ၈-ပါးကိုပင့်၍ မိမိဥယျာဉ်၌ ကျောင်း ၈-ဆောင် ဆောက်ပြီး အရှင်မြတ်များ နန်းတော်ကြွလာလျှင် ထိုင်ဖို့ ရတနာအင်းပျဉ် ၈-လုံး၊ ပတ္တမြား သပိတ်ခြေ ၈-ခုတို့ကို စီစဉ်ပြီး နှစ်တသောင်း လုပ်ကျွေးသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်းသည် ငါတို့ဘုရားလောင်းနှင့်အတူ တုသိတာ၌ဖြစ်ပြီး လူ့ပြည် အမိတောဒနသာကီဝင်မင်း၏သား ဖြစ်လာသည်။ ဆွေမျိုးအားလုံး ဝမ်းမြောက်စေကာ ဖွားလာ၍ အာနန္ဒမင်းသား အမည်မှည့်သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ပထမဆုံး ကပိလဝတ်ပြည် ကြွလာစဉ် အခြံအရံအလို့ငှာ ရဟန်းပြုကြသော ဘဒ္ဒိယစသော မင်းသားများနှင့်အတူ အာနန္ဒာသည် ရဟန်းပြုပြီး မကြာမီ အရှင်ပုဏ္ဏ၏တရား နာရ၍ သောတာပန်ဖြစ်သည်။</p> <h3>အာနန္ဒာအား ဟောကြားသော အရှင်ပုဏ္ဏ၏တရားမှာ</h3> <p>ရုပ်ကို အစွဲပြု၍သာလျှင် ငါဖြစ်၏ဟူသော ပပဉ္စတရား ၃-ပါး ဖြစ်ရသည်၊ အစွဲမပြုရလျှင် မဖြစ်။</p> <p>ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိညာဏ်ကို အစွဲပြု၍သာလျှင် ငါဖြစ်၏ ဟူသော ပပဉ္စတရား ၃-ပါး ဖြစ်ရသည်။</p> <p>ဥပမာသော်ကား—တန်ဆာဆင်ခြယ် ငယ်ရွယ်လှပ ယောက်ျားမိန်းမသည် စင်ကြယ်သောမှန် ကြည်လင်သောရေခွက်၌ ကြည့်လတ်သော် (မျက်နှာပြင်နှင့် မှန် ရေခွက်တို့ကို) အစွဲပြု၍သာ (မျက်နှာရိပ်ကို) မြင်လေရာ၏၊ အစွဲမပြုရလျှင် မမြင်၊ ဤအတူပင်တည်း။</p> <p>ဆက်လက်၍ အရှင်ပုဏ္ဏက ရုပ်သည် မြဲ မမြဲ စသည်ဖြင့် အနတ္တလက္ခဏသုတ်လာတိုင်း တေပရိဝဋ္ဋ ဒေသနာကို မဂ်ကိစ္စတိုင် ဆုံးမတော်မူသည်။ အရှင်အာနန္ဒာ သောတာပန် တည်သည်။</p> <p>ပထမဗောဓိ ဝါတော် ၂၀-အတွင်း၌ ဘုရားရှင်အား အလုပ်အကျွေး အမြဲမရှိပေ၊ အရှင်နာဂသမာလ၊ အရှင်နာဂိတ၊ အရှင်ဥပဝါန၊ အရှင်သုနက္ခတ္တ၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီ အရှင်စုန္ဒ၊ အရှင်သာဂတ၊ အရှင်ရာဓ၊ အရှင်မေဃိယ တို့ ရံခါရံခါ လုပ်ကျွေးကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-141 <hr> အချိုးမကျသော ဘုရားရှင်၏ အလုပ်အကျွေးများ<br> ဘုရားရှင်သည် နာဂသမာလထေရ်နှင့် ခရီးရှည်ကြစဉ် လမ်း ၂-မြွာတွေ့ရာ မထေရ်သည် ဘုရားခွင့်မပြုသော အခြားလမ်းကသွားရန် ရည်ရွယ်၍ “အရှင်ဘုရားတို့ သပိတ်သင်္ကန်း ယူတော်မူပါ၊ တပည့်တော်တော့ ဤလမ်းကပင် သွားပါမည်” ဟု မထေရ်က လျှောက်ပြီး သပိတ်သင်္ကန်းကို မြေမှာချမည့်ပုံ စီမံသည်၊ ဘုရားရှင်က “ရဟန်း၊ ယူခဲ့လော” ဟု မိန့်ဆိုပြီး သပိတ်သင်္ကန်းကို ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ယူသွားရသည်။</p> <p>ဘုရားနှင့်ခွဲသွားသော မထေရ်ကား သပိတ်သင်္ကန်းများ အလုခံရပြီး အရိုက်ခံရ၍ ခေါင်းပါကွဲသည်။ “ယခုအခါ ဘုရားရှင်သာ ငါ၏ကိုးကွယ်ရာ” ဟု ကြံပြီး သွေးခြင်းခြင်းနီလျက် ဘုရားထံသွား အကြောင်းစုံ လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် သင့်ကို ငါဘုရားတားမြစ်သည်” ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>စာလိကတောင်ပေါ်ကျောင်း</h3> <p>၁၃-ဝါမြောက် ဘုရားရှင် ဝါကပ်စဉ် မေဃိယထေရ်နှင့် ဇန္တုရွာ ဆွမ်းခံကြွရာ မြစ်ကမ်း၌ သရက်ဥယျာဉ်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်၏ သပိတ်သင်္ကန်းများ ပြန်အပ်ကာ ဤဥယျာဉ်၌ တရားအားထုတ်ပါရစေ လျှောက်သည်၊ ၃-ကြိမ် တားမရပါ။ ဥယျာဉ်သွားအားထုတ်စဉ် အကုသိုလ်ဝိတက်များ ဝင်လာနှိပ်စက်မှ ဘုရားထံ သွားလျှောက်သည်၊ ဤအကြောင်းမြင်၍ တားကြောင်းမိန့်ပြီး သာဝတ္ထိပြည် ပြန်ကြွသည်။</p> <h3>အမြဲလုပ်ကျွေးသူ ရှိချိန်တန်ပြီ</h3> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ယခုအခါ ငါဘုရား ကြီးရင့်လေပြီ၊ အချို့ရဟန်းများက ငါဘုရားထားကာ တခြားလမ်းက သွားကြ၊ အချို့ရဟန်းများကမူ ငါဘုရားသပိတ်သင်္ကန်းကို မြေမှာချမည်အထိ စီစဉ်ကြသည်၊ ငါဘုရားအတွက် အမြဲ အလုပ်အကျွေး ရဟန်းတပါးကို သင်ချစ်သားတို့ စဉ်းစားကြ” ဟု မိန့်တော်မူရာ သံဃာတော်များ ဓမ္မသံဝေဂ ကြီးစွာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်သာရိပုတ္တရာက သူလုပ်ကျွေး ပြုစုမည့်အကြောင်း လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “သင်နေတဲ့နေရာမှာ တရားမဆိတ် သင့်အဆုံးအမသည် ငါဘုရားတို့ အဆုံးအမနှင့် တူသည်” စသည် မိန့်ကြားပြီး ပယ်သည်၊ အရှင်မောဂ္ဂလာန်အစထား၍ နှစ်ကျိပ်သော သာဝကကြီးများ လျှောက်ထားသမျှ ဤနည်းအတိုင်း ပယ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-142 </p><hr> <h3>တောင်းမှရသောရာထူး ထူးမည်မထင်သော အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ဆိတ်ဆိတ်နေသဖြင့် သံဃာများက ယင်းအရာကို တောင်းခိုင်းရာ “တောင်းမှရသောရာထူး ဘယ်သို့ထူးမည်နည်း၊ တပည့်တော်ကို ဘုရားရှင်မမြင်မဟုတ်၊ မြင်ပါသည်။ အလိုရှိတော်မူလျှင် လုပ်ကျွေးစေ မိန့်တော်မူလိမ့်မည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “အာနန္ဒာကို သူတပါးတိုက်တွန်းဖို့မလို၊ အလိုလိုသာလျှင်သိပြီး ငါဘုရားကို လုပ်ကျွေးလိမ့်မည်” ဟု မိန့်တော်မူသောအခါ သံဃာများက အတင်းပင် တောင်းခိုင်းတော့သည်၊ အာနန္ဒာသည် ထ၍ ပယ်ဆု ၄-တန်၊ ခံဆု ၄-ပါး ဆု ၈-ပါးကို တောင်းခံလျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ပယ်ဆု ၄-ပါးမှာ-</h3> <p>၁။ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင်ရသော ဆွမ်းသင်္ကန်းကို သူ့အား မပေးဖို့။<br> ၂။ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်တွင်း အတူနေထိုင်ခွင့် မပေးဖို့။<br> ၃။ ဘုရားရှင်အား ပင့်ဖိတ်ရာသို့ မိမိကို ခေါ်မသွားဖို့။</p> <p>၄။ (ဤပယ်ဆု ၄-ပါး သနားတော်မူပါလျှင် တပည့်တော် ပြုစုပါရစေဟု အရှင်အာနန္ဒာ လျှောက်ထားသည်။)</p> <p>“အဘယ်အပြစ် မြင်ပါသနည်း” ဟု ဘုရားရှင်က မေးတော်မူရာ “အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်ထံမှရသော သင်္ကန်းကောင်းကို ဝတ်ပြီး ဆွမ်းကောင်းကိုဘုဉ်းပေးကာ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်တွင်း အတူနေရ၊ ပင့်ဖိတ်တိုင်းသို့ ဘုရားနှင့်အတူ လိုက်ရသည့် လာဘ်လာဘ ရနေမှတော့ လုပ်ကျွေးဖို့ မည်သူဝန်လေးပါမည်နည်း၊ အပြစ်တင်စကား ပြောကြားမည့်သူတွေ ပေါ်လာနိုင်ပါသည် ဤအပြစ် မြင်ပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ခံဆု ၄-ပါးမှာ-</h3> <p>၁။ တပည့်တော်လက်ခံထားသည့် ပင့်ဖိတ်ရာအရပ်သို့ ကြွတော်မူရန်။</p> <p>၂။ ရပ်ဝေးမှ ဘုရားဖူးလာသော ပရိသတ်ကို လာလာချင်း ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်စေနိုင်ခွင့်ရရန်။</p> <p>၃။ တပည့်တော်ယုံမှားဖြစ်သော ခဏ ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ခွင့်ရရန်။</p> <p>၄။ တပည့်တော်မျက်ကွယ်မှာ ဟောသမျှတရား ပြန်မေးလျှင် တပည့်တော်အား နားသဖြင့် ပြန်ဟောကြားပါရန်။</p> <p>(ဤခံဆု ၄ ပါး နားချီးမြှောက်ပါလျှင် ပြုစုပါစေ လျှောက်ထားသည်။)</p> <p>မြင်သောအကျိုးအား သင့်ကို ဘုရားရှင်မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက “သဒ္ဓါရှင်များက ဘုရားရှင်ကို ကိုယ်တိုင်ပင့်လျှောက်ခွင့် မရသဖြင့် တပည့်တော်မှတဆင့် ပင့်လျှောက်ခဲ့ရာဝယ် ယင်းနေရာသို့ ဘုရားရှင်မကြွလျှင်၊ အလိုရှိတဲ့အချိန် ရပ်ဝေးပရိသတ်ကို ဘုရားဖူးစေနိုင်ခွင့်မရလျှင်၊ ယုံမှားဖျောက်ခွင့်မရလျှင် အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်ကို လုပ်ကျွေးနေသော်လည်း ဘာအချီးအမြှောက်မှမရ” ဟု အပြစ်တင်သူများ ဖြစ်လာပါလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် ဤအချက် ၃-ပါး လိုပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-143 <hr> “ငါ့ရှင်အာနန္ဒာ၊ ဤဇာတ်ကို ဘယ်အရပ်မှာ ဟောပါသနည်း” တပည့်တော်မျက်ကွယ်မှာ ဘုရားဟောထားတဲ့ (တပည့်တော်မသိတဲ့) တရားကို မေးကြလို့ ပြည့်စုံစွာ မဖြေနိုင်လျှင် “ဘုရားနောက် အရိပ်ပမာလိုက်ကာ အကြာကြီး ပြုစုနေပါလျက် ဤမျှကိုပင် မသိ” ဟု အပြစ်တင်သူများ ဖြစ်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မျက်ကွယ်တရားအားလုံး ပြန်ဟောဖို့လိုပါသည်လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ပေးတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာ၏ ထူးခြားသော အပြုအမူများ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် အလုပ်အကျွေးရာထူးရသောနေ့မှစ၍ ရေ ၂-မျိုး၊ ဒန်ပူ ၃-မျိုး ဆက်ကပ်ခြင်း၊ လက်တော် ခြေတော် ဆုပ်နယ်ပေးခြင်း၊ ရေချိုးစဉ် ကျောတော်ကို နှိပ်ပေးခြင်း၊ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ် တံမြက်လှည်းခြင်း စသည် ဆောင်ရွက်ပြီး ဘုရားရှင်အတွက် အချိန်အားလျော်စွာ လိုရာရအောင် စီစဉ်သည်၊ နွေအခါ ဘုရားအနီးမှာရှိပြီး ညအခါ၌မူ ဆီမီးတိုင်ကိုင်ကာ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ် ၉-ပတ်လှည့်သည်၊ ထိနမိဒ္ဓဝင်လာသဖြင့် ဘုရားခေါ်ပါလျှင် စကားပြန်မပေးနိုင်မဖြစ်ရအောင် ဆီမီးတိုင်လက်က မချပါ။</p> <h3>ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုချိန်နှင့် သင်္ဂြိုဟ်ပုံ အခြင်းအရာ</h3> <p>ဗုဒ္ဓကိစ္စ ပြုပြီးသော ဘုရားရှင်သည် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၄၈-ခု၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့ နံနက်မိုးသောက်ချိန် ကုသိန္နာရုံ မလ္လာမင်းတို့၏ အင်ကြင်းပင်ပျို အစုံကြား၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူသည်၊ ထိုအခါ မလ္လာမင်းများက--<br> ၁။ ပထမ သာဓုကီဠနသတ္တာဟ—ပန်းနံ့သာစသည်ဖြင့် အလောင်းတော်ကို ပူဇော်သည်။</p> <p>၂။ ဒု-စိတကသတ္တာဟ—နံ့သာထင်းပုံပေါ် အလောင်းတော် တင်၍ ရှင်မဟာကဿပ ကြွလာဆိုင်းရင်း နောက်ဆုံးနေ့မှကြွလာ၍ တေဇောဓာတ် လောင်ကျွမ်းသည်။</p> <p>၃။ တ-ဓာတုပူဇာသတ္တာဟ—လှံတပ် အထပ်ထပ်ဝန်းရံကာ ဓာတ်တော်ကို ပူဇော်သည်။ ကိစ္စပြီး၍ နယုန်လဆန်း ၅-ရက် ဓာတ်တော်ဝေပွဲကျင်းပသည်။</p> <p>ထိုနေ့သံဃာ ၇-သိန်းစုမိကြရာ ရှင်မဟာကဿပ သံဃာ့ထေရ် ဖြစ်သည့်အားလျော်စွာ ပါဝါမှ ကုသိန္နာရုံအလာ သုဘဒ်တောထွက်ကြီးစကားကို သတိရ၍လည်းကောင်း၊ ဤသံဃာ့အစည်းအဝေးမျိုးကို နောင်ရခဲခြင်းကို ဆင်ခြင်၍လည်းကောင်း၊ ရဟန်းယုတ်များ အားရှိလျှင် သာသနာ ကွယ်လိမ့်မည်၊ ငါဦးဆောင်၍ သံဂါယနာတင်လျှင် သာသနာ အရှည်တည်ရာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-144 </p><hr> <h3>ရှင်မဟာကဿပအပေါ် တင်ရှိသော ဘုရားရှင်၏ ကြွေးမြီများ</h3> <p>ထို့ပြင်လည်း ဘုရားရှင်သည် ငါနှင့် သင်္ကန်းလဲ၍ သုံးဆောင်ခြင်း၊ သမာပတ် အဘိညာဉ်အရာ ငါဘုရားလိုပင် ကဿပ ဝင်စားနေနိုင်သည်ဟု တန်းတူထားခြင်း၊ ဘုရားရှင်သည် ကောင်းကင်၌ လက်တော်ကို ဝှေ့ရမ်း၍ “ဒကာ-ဒကာမများအပေါ် ကဿပ မတွယ်တာ” ဟု မိန့်ခြင်း၊ “စန္ဒူပမာ လနှင့်တူသော အကျင့်ရှိသူ” ဟု မိန့်ခြင်းတို့ဖြင့် ငါ့အား ဘုရားရှင် ချီးမြှောက်ခဲ့သည့် တရားတော်များကို သံဂါယနာတင်ခြင်းမှတပါး ထိုကြွေးမြီ ပြေလည်ဖို့အကြောင်း မရှိတော့ပေ။</p> <p>မင်းတရားကြီးက သူ့အရိုက်အရာ ဆက်ခံနိုင်မည့် သားကြီး ဩရသကို ရာထူးအပ်နှင်းသည့်ပမာ ငါ့ကိုလည်း ဘုရားရှင်သည် “ကိုယ်တော်သာသနာ တည်စေနိုင်မည့် သားကြီးဖြစ်ရမည်” မြင်တော်မူကာ မည်သူမျှ မရကောင်းသော အချီးအမြှောက် ပေးခဲ့သည်ဟု ဆင်ခြင်တော်မူကာ သံဃာများအား သာသနာဖျက် သုဘဒ်၏ ပြောဆိုများကို ပြောကြားပြီး “မတရားမှုများ မထွန်းကားသေး၍ တရားမှုများ မကွယ်ပသေးခင် သံဂါယနာတင်ကြပါစို့” ဟု မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>ပထမသံဂါယနာသင်္ဂီတိကာရက ရွေးချယ်ပုံ</h3> <p>သံဃာတော်များက အရှင်မဟာကဿပအား သံဃာရွေးကောက်ဖို့ လျှောက်ရာ တိပိဋကဓရ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ တေဝိဇ္ဇ ဆဠဘိည ရဟန္တာဖြစ်၍ အများအားဖြင့် ဧတဒဂ်ရာထူးရ သံဃာ ၄၉၉-ပါးကို အရှင်မဟာကဿပ ရွေးကောက်တော်မူသည်၊ အာနန္ဒာ အတွက် တနေရာ ချန်ထားလိုက်၏။</p> <p>သေက္ခသာရှိနေသေးသော အာနန္ဒာနှင့်အတူ သံဂါယနာ မတင်နိုင်သလို ပိဋကတော်အားလုံး အာဂုံဆောင်ထားသော အရှင်အာနန္ဒာနှင့် ကင်း၍လည်း မတင်နိုင်၊ ထားခဲ့၍ မဖြစ်အောင် ကျေးဇူးများသောကြောင့် အရှင်မဟာကဿပက သင်္ဂီတိကာရက အဖြစ် ရွေးကောက်မည်ဆိုလျှင်လည်း သူတပါး ကဲ့ရဲ့မည့် ပရူပဝါဒဘေးရောက်နိုင်သည်။</p> <p>အသက် ၈၀-အရွယ်ရှိ၍ ဆံပင်ဖြူများပေါက်နေသော အရှင်အာနန္ဒာအား “ဤကလေး အတိုင်းအရှည်ကိုမသိ” ဟု အရှင်ကဿပက မြည်တွန်ဆုံးမလေ့ရှိသည်၊ ဤမျှ ရင်းနှီးပြီး ဘုရားရှင် ညီဝမ်းကွဲလည်း ဖြစ်သော အရှင်အာနန္ဒာကို ရွေးကောက်လျှင် အရှင်မဟာကဿပအဖို့ ဆန္ဒာဂတိ လိုက်ရာရောက်ပေမည်၊ သို့သော် အာနန္ဒာကို ငါရွေးမည်ဟု ရှင်မဟာကဿပ ရည်ရွယ်ပြီး ချန်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-145 </p><hr> <h3>ဘုရားရှင်မရှိမှ ဖြစ်လာသော ကမ္မဝါစာသစ်</h3> <p>မကြာမီပင် သံဃာများက အရှင်အာနန္ဒာကိုရွေးဖို့ ဆန္ဒပြုကြ၍ ရွေးရာ သင်္ဂီတိကာရက သံဃာ ၅၀၀-ပြည့်သွားသည်၊ ဂေါစရဂါမ် ကျယ်ပြန့်၍ ကျောင်းတိုက်များသော ရာဇဂြိုဟ်မြို့ကိုပင် သံဂါယနာတင်ရန် နေရာရွေးချယ်ကြ၊ ဆန့်ကျင်ဘက် တွေ့မည်စိုး၍ အခြားရဟန်းများ တခြားသွား ဝါကပ်ကြဖို့ ဆုံးဖြတ်တော်မူပြီး ထိုအကြောင်းကို ရှင်မဟာကဿပထေရ်က ဉတ္တိဒုတိယကံဖြင့် သံဃာအား သိစေသည်၊ ဤကမ္မဝါစာကား ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီး ၂၁-ရက် မြောက် နယုန်လဆန်း ၅-ရက်နေ့၌ ဖြစ်သည်။</p> <p>ရှင်မဟာကဿပသည် သံဃာတော်အား ရက် ၄၀-အတွင်း အနာရောဂါကိစ္စ၊ ဆရာသမားမိဘကိစ္စ၊ သပိတ်သင်္ကန်းကိစ္စများ အားလုံးပြီးပြတ်အောင်ဆောင်ရွက်ကြရမည်ဟု အမိန့်ပေးပြီး တပည့်သံဃာ ၅၀၀-နှင့် ကုသိန္နာရုံမှ ရာဇဂြိုဟ်ကြွ၊ အခြားမထေရ်ကြီးများ ဆိုင်ရာကြွကြသည်။ အရှင်ပုဏ္ဏကား တပည့်သံဃာ ၇၀၀-နှင့် ကုသိန္နာရုံမှာပင် နေ၍ လာလာသမျှကို တရားဟောပြတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာ၏ အမူအရာကပင် ငိုချင်ဖွယ်ရာ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာကား ဘုရားရှင်ရှိစဉ်ကလိုပင် ဘုရားရှင်၏ သပိတ်သင်္ကန်းများကို ကိုယ်တိုင်ယူပြီး တပည့်သံဃာ ၅၀၀-နှင့်အတူ သာဝတ္ထိမြို့ ကြွသည်၊ ရောက်ရာမှ အခြံအရံ သံဃာများ တိုးသလို ရောက်ရာအရပ်တိုင်းမှာပင် ဒကာ ဒကာမများ ပြင်းစွာ ငိုကြွေး၏၊ သာဝတ္ထိမြို့ရောက်သော် လူများလာကြ ကြိုဆိုကြကာ “ရှေးက ဘုရားရှင်နှင့်အတူ ကြွလာတော်မူမြဲပါ၊ ယခုအခါ ဘုရားရှင်ကို ဘယ်မှာထား၍ တပါးတည်း ကြွတော်မူပါသနည်း” စသည်ဖြင့် လျှောက်ကြကာ နိဗ္ဗာန်ဝင်စံသော နေ့လိုပင် ငိုကြွေးကြသည်။</p> <p>ငိုကြွေးကြသောလူများအား အရှင်အာနန္ဒာ တရားပြပြီး ဇေတဝန်ကျောင်းတွင်း ဝင်ကာ ဘုရားဂန္ဓကုဋီတိုက်ကို ရှိခိုးပြီး တံခါးဖွင့်ကာ ညောင်စောင်းစသည်များ အပြင်ထုတ်၊ ဖုန်ခါ၊ တံမြက်လှည်း၍ ပန်းမှိုက်များသွန်သည်၊ ပြီးမှ မူလနေရာအတိုင်းထားကာ ပြုမြဲဝတ်အားလုံး ဘုရားရှိစဉ်ကလိုပင် ပြုသည်။</p> <p>ဝတ်အားလုံးကိုပြုစဉ် “ဤအချိန်ကား ဘုရားရှင် ရေသုံးသပ်ချိန်ပါဘုရား၊ တရားဟောချိန်ပါဘုရား၊ ရဟန်းများအား အဆုံးအမပေးချိန်ပါဘုရား၊ အနားယူချိန်ပါဘုရား၊ မျက်နှာတော်သစ်ချိန်ပါဘုရား” စသည်ဖြင့် ငိုကြွေးပြောဆိုလျက် ဝတ်ပြုသည်။ ဘုရားဂုဏ်ကျေးဇူးကိုသိ၍ ကြည်ညိုမြတ်နိုးလှသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ မိမိကိုယ်တိုင်က ရဟန္တာမဟုတ်သေးသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ ဘဝများစွာက တဦး<br> <br>စာမျက်နှာ-146 <hr> နှင့်တဦး ကျေးဇူးအထူးရှိရာ စိတ်ထားနူးညံ့လှသောကြောင့် လည်းကောင်း ငိုကြွေးပြောဆိုမိသည်၊ မိမိမှာဖြစ်သော သောကမီးအပြင် လူများအပေါင်း၏ သောကမီးကိုလည်း ငြိမ်းသတ် ဟောပြောပေးရခြင်းဖြင့် အချိန်များစွာ ကုန်နေသည်။</p> <h3>ဗလစ်ဗလစ် စကားများနေ၍ အကျိုးမများဟု နတ်သားလျှောက်ထား</h3> <p>ကောသလတိုင်း တောအုပ်တခု၌ နေသော (အရှင်အာနန္ဒာ၏ အကျိုးကို လိုလားသော) တောစောင့်နတ်က “အရှင်အာနန္ဒာဘုရား၊ အရှင်ဘုရားသည် သစ်ပင်ရင်း တောချုံသို့ ခိုဝင်ကာ နိဗ္ဗာန်ကို စိတ်၌ထား၍ ဈာန်ဝင်စားတော်မူပါ၊ မေ့မနေပါလင့်၊ အရှင့်ထံပါး လာသူများအား (အပူငြိမ်းအောင်) ဗလစ်ဗလစ်စကားပြောကြားခြင်းသည် အရှင်ဘုရားအတွက် အထက်မဂ်ဖိုလ်ကိစ္စ အဘယ်မှာပြုနိုင်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားမှ သံဝေဂပြင်းစွာဖြစ်ပြီး ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်ဝင်စံချိန်မှစ၍ အရပ်အထိုင်များသော မိမိကိုယ်ကို သက်သာစေရန် နောက်နေ့ နွားနို့ ဝမ်းသက်ဆေးသောက်ပြီး ကျောင်းတော်၌ပင် နေသည်။</p> <p>ထိုနေ့မှာပင် သုဘလုလင် အပင့်လွှတ်သော သူငယ်ကို “ယနေ့ ဝမ်းနုတ်ဆေး သောက်ထားသည်၊ နက်ဖြန် ကြွနိုင်ကောင်းပါရဲ့” ဟု မိန့်ကြားပြီး နောက်နေ့မှ စေတကနောက်လိုက် ရဟန်းနှင့်အတူ သုဘလုလင်အိမ် အရှင်အာနန္ဒာကြွသည်၊ ထိုအိမ်၌ သုဘလုလင် လျှောက်ထားချက်အရ ဒီဃနိကာယ်၊ သီလက္ခန္ဓဝဂ်၊ ၁၀-ခုမြောက် သုဘသုတ်ကို ဟောကြားသည်။</p> <h3>ရာဇဂြိုဟ်၌ သင်္ဂီတိကာရကများ စုချိန်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် ဇေတဝန်ကျောင်း အပျက်အစီးများကို ပြင်ဆင်စေပြီး ဝါဆိုဖို့ နီးလတ်သော် တပည့်သံဃာများ ထားခဲ့ကာ ရာဇဂြိုဟ် ကြွသွားသည်၊ အခြားသင်္ဂီတိကာရကတို့လည်း ရာဇဂြိုဟ်ရောက်လာကြ၏။ ဝါဆိုလပြည့်နေ့ ဥပုသ်ပြုကြ၊ ၁ ရက်နေ့ ဝါဆိုကြသည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်ကျောင်းတိုက်ကြီး ၁၈-တိုက်မှာ သံဃာပြတ်သွား၍ ကျိုးပဲ့ပျက်စီးကာ ဖုန်အလိမ်းလိမ်းရှိနေကြသည်။ ထိုကိုမြင်၍ မထေရ်မြတ်များ စည်းဝေးကြပြီး “အပျက်အစီး ပြင်ဆင်မှုကို ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူသည်။ ပထမလအပျက်များပြင်ပြီး အလယ်လမှာ သံဂါယနာတင်ရန် ဆုံးဖြတ်တော်မူကြသည်။</p> <p>၁။ သေနာသနဝတ်နှင့် စပ်သော ဘုရားရှင်၏ ဟောကြားမှုကို ပူဇော်လိုသောကြောင့် လည်းကောင်း၊</p> <p>စာမျက်နှာ-147 <hr> ၂။ တိတ္ထိများ ပြောဆိုမည့် အပြစ်ဘေးမှ ဝေးစေလိုသောကြောင့်လည်းကောင်း ဤသို့ ဆုံးဖြတ်ကြသည်။</p> <p>သံဃာများသည် သူတို့ဆရာ ဘုရားရှိစဉ်သာ ကျောင်းတိုက်များ ပြင်ဆင်ကြသည်၊ မရှိသည်နှင့်တပြိုင်နက် စွန့်ပစ်ထားကြသဖြင့် အလှူရှင်များ၏ ပစ္စည်းများ မပျက်စီးတန်ဘဲ ပျက်စီးကြသည်ဟု တိတ္ထိများ အပြစ်တင်ဖွယ် ရှိသည်ကို လွတ်ကင်းစေပြီး နောက်တနေ့ အဇာတသတ်မင်း နန်းတော်တံခါးသို့ မထေရ်များ ကြွရောက်ရပ်တည်တော်မူကြသည်။</p> <h3>ပထမသံဂါယနာ၏ ဒါယကာ အဇာတသတ်မင်းမြတ်</h3> <p>“အရှင်ဘုရားများကိစ္စ မိန့်တော်မူပါ” ဟု အဇာတသတ်မင်းက လျှောက်ထားရာ “ကျောင်းများပြင်ဖို့ လက်သမားလိုကြောင်း” မိန့်ကြားကြသဖြင့် မင်းက လက်သမားများ ပေးအပ်လိုက်သည်၊ မထေရ်မြတ်များ ပထမလပတ်လုံး ကျောင်းများပြင်ဆင်၍ ပြီးသော် ပြီးကြောင်းနှင့် သံဂါယနာ တင်တော့မည်ဖြစ်ကြောင်း အဇာတသတ်မင်းအား မိန့်ကြားရာ “အရှင်ဘုရားများ လွတ်လပ်စွာ သံဂါယနာ တင်တော်မူကြပါ၊ တပည့်တော်ဘက်က အာဏာစက်၊ အရှင်ဘုရားများဘက်က ဓမ္မစက်ဖြစ်ပါစေ၊ လိုရာကိုလည်း မိန့်တော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ မထေရ်များက သံဂါယနာမဏ္ဍပ်လိုကြောင်း မိန့်ကြသည်။</p> <p>အဇာတသတ်မင်းသည် အရှင်မြတ်များ စိတ်ကြိုက် ဝေဘာရတောင်နံရံ သတ္တပဏ္ဏိလှိုင်ဂူဝ၌ ဝိသကြုံနတ်သား ဖန်ဆင်းထားသည်နှင့်အတူ သံဂါယနာမဏ္ဍပ်ကြီးကို ဆောက်လုပ်စေသည်။</p> <h3>ပထမ သံဂါယနာတင် မဏ္ဍပ်၏ အပြင်အဆင်</h3> <p>မဏ္ဍပ်ကြီးမှာ ၁--အခန်းများ အစဉ်တကျထားကာ နံရံများ တိုင်များ လှေကားများ တပ်ထားသည့်အပြင် ပန်းချီပန်းပုလက်ရာတို့ကလည်း ပြောင်မြောက်လှသည်၊ ၂--မင်း၏ ရွှေနန်းတော်ကို ကျော်ရုံမျှမက နတ်ဗိမာန်၏အသရေကိုပင် ပြက်ရယ်ပြုသလို ရှိနေသည်၊ ၃--တလောကလုံးရှိ ပျော်စရာများကို စုပေါင်းထားသလို အလွန် ပျော်ဖွယ်ရာဖြစ်သည်။</p> <p>မဏ္ဍပ်ကြီးတွင်း၌ သင်္ဂီတိကာရက ရဟန္တာ ၅၀၀-ထိုင်ဖို့ အဖိုးတန် ကပ္ပိယအခင်း ၅၀၀၊ တောင်ဘက်ကို ကျောပေး၍ မြောက်ဘက် မျက်နှာမူသော ပုစ္ဆကမထေရ်<br> <br>စာမျက်နှာ-148 <hr> အတွက် ထေရာသနဓမ္မပလ္လင်နှင့် မဏ္ဍပ်အလယ်၌ အရှေ့ဘက်မျက်နှာမူကာ ဘုရားရှင်များ ထိုင်တော်မူထိုက်သော ဝိသဇ္ဇကမထေရ်အတွက် ဓမ္မာသနပလ္လင်၊ ယင်းအပေါ်၌ ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်းကို အသီးသီး စီစဉ်ပြီး သူ့ကိစ္စပြီးကြောင်း အဇာတသတ်မင်းက မထေရ်များအား လျှောက်စေသည်။</p> <h3>အပြစ်ပြောသူရှိ၍ အရှင်အာနန္ဒာ ရဟန္တာဖြစ်ရ</h3> <p>အချိန်ကား ဝါခေါင်လဆန်း ၄-ရက် သံဃာစုံညီ စည်းဝေးနေချိန် ဖြစ်သည်၊ မထေရ်အချို့ အရှင်အာနန္ဒာကို စောင်းချိတ်၍ “ဤပရိသတ်မှာ ကိလေသာ အဆိပ်ခံ (သားစိမ်းနွံ) နံသော ရဟန်းတပါး ရှိနေသည်” ကဲ့ရဲ့ပြောဆိုရာ အရှင်အာနန္ဒာကြားသဖြင့် “ငါ့ကိုရည်ရွယ်ပြောဆိုသည်” ဟု သိရှိကာ ဓမ္မသံဝေဂ ရတော်မူသည်။</p> <p>မထေရ်အချို့ကမူ “မနက်ဖန် သံဂါယနာ စတော့မည်၊ ငါ့ရှင်အာနန္ဒာမှာ သေက္ခသာရှိနေသေး၍ သံဂါယနာပွဲ မပါသင့်၊ သံဂါယနာပွဲအမီ တရားအားထုတ်ဖို့ မမေ့မလျော့သူဖြစ်စေချင်သည်” ဟု တိုက်ရိုက်ပင် အားပေးတိုက်တွန်းကြသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် “မနက်ဖန် သံဂါယနာစတော့မည်၊ သောတာပန်အနေလောက်သာဆိုလျှင် သံဂါယနာမပါသင့်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ-ကာယဂတာသတိ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို တညဉ့်ပတ်လုံး အားထုတ်တော့သည်၊ မိုးသောက်ထအခါ စင်္ကြံမှသက်ပြီး ကျောင်းတွင်းဝင်၍ “လျောင်းဦးအံ့” ဟု ကြံ၍ ကိုယ်ကို သတိနှင့် ဖြေးဖြေး လည်းလျောင်းလိုက်သည်၊ ခြေ ၂-ဘက်မြေမှလွှတ်၍ ခေါင်းအုံးသို့လည်း ဦးခေါင်းမကျသေးမီ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်း အပြင်ဘက်၌ တညလုံး စင်္ကြံကြွကာ အားထုတ်သော်လည်း အထက်မဂ်ဖိုလ်ကိစ္စ မရနိုင်သဖြင့် “အာနန္ဒာ၊ သင်သည် ကုသိုလ်ရှင်ပင်ဖြစ်သည်၊ အလုပ်လုပ်ပါ၊ လျင်စွာ ရဟန္တာဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်ခါနီး ဘုရားရှင်က ငါ့ကိုမိန့်ကြားခဲ့သည်၊ ဘုရားစကား၌ အပြစ်မရှိ၊ ငါ့မှာ ဝီရိယလွန်၍ ဥဒ္ဓစ္စဖြစ်နေပေမည်၊ မျှညီအောင် အားထုတ်အံ့” ဟု ကြံကာ ခြေဆေးပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်းတွင်း ဝင်လေသည်၊ “အပန်းဖြေ လျောင်းဦးအံ့” ဟု သတိနှင့်လဲလျောင်းစဉ် ရဟန္တာဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ လျောင်း ထိုင် ရပ် သွား ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးမှလွှတ်၍ ရဟန္တာဖြစ်သူကား အရှင်အာနန္ဒာပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>တိမ်စင်သော လပြည့်ပန်းပမာ သံဂါယနာပွဲဝင် အာနန္ဒာအရှင်</h3> <p>ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် ၅ ရက် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးကြပြီး သင်္ဂီတိကာရကမထေရ်များ အားလုံး သံဂါယနာမဏ္ဍပ်သို့ စုံညီစွာရောက်တော်မူပြီးချိန် အရှင်အာနန္ဒာသည်လည်း<br> <br>စာမျက်နှာ-149 <hr> ရဟန္တာအဖြစ်ဖြင့် ရွှင်လန်းဝမ်းမြောက်စွာ သင်္ကန်းကို လက်ကန်တော့တင်၍ အညှာမှ ကြွေကျသော ထန်းသီးမှည့်၊ ကမ္ဗလာပေါ်၌တင်ထားသော ပတ္တမြား၊ တိမ်စင်သော လပြည့်ဝန်း၊ နေရောင်နှင့်တွေ့၍ ပွင့်သော ပဒုမ္မာကြာများပမာ အသရေရှိလှစွာသော မျက်နှာတော်ကိုပြလျက် သံဂါယနာပွဲ တက်တော်မူသည်။</p> <p>မိမိအရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကြောင်း တိုက်ရိုက်မဆောင်ပြဘဲ သိသာရုံအခြင်းအရာဖြင့် သိစေခြင်းကိုသာ ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူသည် ဟု အရှင်အာနန္ဒာဆင်ခြင်ကာ ၁--သောတာပန်မျှသာဖြစ်သော မိမိကိုရွေးကောက်တော်မူကြသော မထေရ်ကြီးများသိပြီး ဝမ်းမြောက်စေလိုသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ ၂--ဘုရားရှင်၏ ဩဝါဒ အကျိုးရှိကြောင်း ပြလိုသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ မိမိအရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်း ထင်ရှားစွာ ပြောကြားသကဲ့သို့ အရှင်အာနန္ဒာ သံဂါယနာပွဲသို့ ကြွတော်မူသည်။</p> <p>“ရဟန္တာဖြစ်လာသော အာနန္ဒာကား အလွန်တင့်တယ်သည်။ ဘုရားရှင် ရှိတော်မူလျှင် အာနန္ဒာအား ဧကန် ကောင်းချီးပေးရာ၏၊ ယခုအခါ ဘုရားကိုယ်စား ငါပေးမည်” ဟု ကြံ၍ ရှင်မဟာကဿပက ၃-ကြိမ် ကောင်းချီးပေးသည်။</p> <h3>ဝိနည်းသာ သာသနာ၏ အသက်သွေးကြော</h3> <p>အရှင်မဟာကဿပအမေးအရ သံဃာတော်များက ဓမ္မဝိနယ ၂-ပါးတွင် ဝိနည်းသည် သာသနာတော်၏ အသက်သွေးကြောဖြစ်ပါသည်၊ ဝိနည်းတည်မှ သာသနာ တည်ပါမည်၊ ထို့ကြောင့် ဝိနည်းကို ရှေးဦးစွာ သံဂါယနာတင်ရန် လျှောက်ထားကြသည်။ ဝိနည်း၌ အကြီးအမှူးပြုမည့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို အရှင်မဟာကဿပက မေးရာ သံဃာက ဥပါလိကို ညွှန်ပြသည်၊ “အရှင်အာနန္ဒာမစွမ်းနိုင်၍လော” ဟု မေးမြန်းရာ “စွမ်းနိုင်ပါ၏၊ ဘုရားရှင်ရှိစဉ်ကပင် ဝိနည်းသင်ဆောင်မှုအရာ ဥပါလိကိုသာ ဧတဒဂ်ပေးခဲ့၍ပါ” ဟု ပြန်လျှောက်ကြသည်။</p> <h3>ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်း ကိုင်ဆောင်ခွင့်အဆင့်</h3> <p>ပထမသံဂါယနာ၌ အရှင်မဟာကဿပသည် သံဃမဟာနာယကဖြစ်၍ ဝိနယပုစ္ဆက ပုဂ္ဂိုလ်လည်းဖြစ်ကာ မိမိနေရာ၌ သီတင်းသုံးသည်၊ အရှင်ဥပါလိကား ဝိသဇ္ဇက ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်းကိုင်ကာ မိမိနေရာ၌ထိုင်၍ ဝတ္ထု၊ နိဒါန်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ မူလပညတ် စသည်များကိုပေးသမျှ ဖြေပြရသည်၊ အပြည့်အစုံဖြေကြားပြီး သင်္ဂီတိကာရက သံဃာ ၅၀၀-လုံး စုပေါင်းရွတ်ကာ သံဂါယနာတင်တော်မူကြသည်၊ (စုပေါင်းညီညာ ရွတ်ဆိုခြင်းသည် သံဂါယနာမည်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-150 <hr> ပထမ ပါရာဇိက ရွတ်ပြီးလတ်သော် မြေကြီးသည် ကောင်းချီးပေးသည့်ပမာ ရေအဆုံးထားပြီး တုန်ခါလေသည်၊ ကြွင်းပါရာဇိက ၃-ပါးစသော သိက္ခာပုဒ် ၂၂၇-ပါးလုံးကို မေးဖြေ ရွတ်ကြပြီး ပါရာဇိကကဏ္ဍပါဠိအမည်တပ်သော ဘိက္ခုဝိဘင်းပါဠိတော်ကို မဟာဝိဘင်္ဂဟု သတ်မှတ်ကြသည်၊ ယင်းအဆုံး၌လည်း မြေတုန်ခါသည်သာ။</p> <p>ဘိက္ခုနီ သိက္ခာပုဒ် ၃၀၄-ကို ဘိက္ခုနီဝိဘင်း၊ ၂-ရပ်ပေါင်း ဥဘတောဝိဘင်းဟု သတ်မှတ်၍ ၆၄-ဘာဏဝါရရှိသည်၊ ဤနည်းဖြင့် ဘာဏဝါရ ၈၀-ရှိသော မဟာဝဂ္ဂ၊ စူဠဝဂ္ဂ၊ ခန္ဓကပါဠိတော်များနှင့် ၂၅-ဘာဏဝါရ ရှိသော ပရိဝါပါဠိတော်ကို ရွတ်ဆိုပြီးသော် ဝိနယပိဋကဟု အမည်တပ်သည်၊ ဝိနည်းပိဋကအပြီး၌လည်း မြေကြီးလှုပ်သည်။ ဝိနည်းပိဋကကို တပည့်များအား သင်ကြားပို့ချဖို့ အရှင်ဥပါလိအား အပ်နှင်းသည်၊ အရှင်ဥပါလိသည် ဆင်စွယ်ယပ်ချကာ ပလ္လင်မှဆင်းပြီး မထေရ်များ ရှိခိုးကာမိမိအတွက် ရောက်အပ်သော နေရာ၌ ထိုင်နေသည်။</p> <h3>သီလ သမာဓိ ပညာ အစဉ်ကျော်မရပါ</h3> <p>ဓမ္မ = သုတ် အဘိဓမ္မာကိုမူ အရှင်အာနန္ဒာကိုအကြီးအမှူးပြုရန် လျှောက်ထားချက်များအရ အရှင်မဟာကဿပကပင် ပုစ္ဆကပြု၍ အရှင်အာနန္ဒာက ဝိသဇ္ဇကပြုကာ ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်းစွဲကိုင်လျက် ဓမ္မာသနပလ္လင်ထက်က ဖြေဆိုရသည်။</p> <p>ဓမ္မအရ သုတ်အဘိဓမ္မာ ၂-မျိုးတွင် သုတ္တန်ကို ရှေးဦးသံဂါယနာတင်ဖို့ လျှောက်ကြသည်၊ သိက္ခာ ၃-ပါး အစဉ်တွင် ဝိနည်းကား အဓိသီလ၊ သုတ္တန်ကား အဓိစိတ္တ၊ အဘိဓမ္မာကား အဓိပညာသိက္ခာတို့ အသီးသီး ပဓာနဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>ဗြဟ္မဇာလသုတ်၏ ဂုဏ်ရည်</h3> <p>သုတ္တန်တွင်လည်း နိကာယ်ကြီး ၄-ရပ်ရှိရာ ဒီဃနိကာယ်ကို၊ ယင်း၌ ၃-ဝဂ်ရှိရာ သီလက္ခန္ဓဝဂ်ကို၊ ယင်း၌ ၁၃-သုတ်ရှိရာ သီလ ၃-ဖြာ တန်ဆာဆင်ရာဖြစ်၍ များသောမိစ္ဆာဇီဝ စသည်ကို ပယ်ဖျက်ကာ ၆၂-ဖြာသော မိစ္ဆာအယူကို ရှင်းနိုင်ပြီး ၆၂-ကြိမ် မြေလှုပ်စေသော ဗြဟ္မဇာလသုတ်ကို ရှေးဦးသံဂါယနာတင်ဖို့ လျှောက်ထားပြီး နိဒါန်း၊ ပုဂ္ဂိုလ် စသည် မေးဖြေကြ စုပေါင်းရွတ်ကြသည်။</p> <p>ကြွင်း ၁၂-သုတ်ပြီးလတ်သော် သီလက္ခန္ဓဝဂ်ဟုလည်းကောင်း၊ ၁၀-သုတ် မဟာဝဂ်နှင့် ၁၁-သုတ် ပါထိကဝဂ်ကို ရွတ်ပြီးကြသော် ၆၄-ဘာဏဝါရရှိ ဒီဃနိကာယ်ဟု သတ်မှတ်ကြပြီး တပည့်များပို့ချဖို့ အရှင်အာနန္ဒာအား အပ်နှင်းသည်။</p> <p>ဘာဏဝါရ ၈၀-ရှိ မဇ္ဈိမနိကာယ်ကို သံဂါယနာတင်ပြီးလျှင် အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ တပည့်များအား အပ်နှင်း၍ ဘာဏဝါရ ၁၀၀-ရှိ သံယုတ္တနိကာယ်ကိုကား အရှင်မဟာ</p> <p>စာမျက်နှာ-151 <hr> ကဿပအား အပ်နှင်းကြသည်၊ ဘာဏဝါရ ၁၂၀-ရှိ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကိုမူ အရှင်အနုရုဒ္ဓါအား အပ်နှင်းကြသည်။</p> <h3>ခုဒ္ဒကနိကာယ်ကို အဘိဓမ္မာဟု ဆိုကြသေးသည်</h3> <p>ထို့နောက် ဓမ္မသင်္ဂဏီစသော အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်းကို မေးဖြေရွတ်ဆိုကြပြီး ဇာတက နိဒ္ဒေသ စသည့် ၁၃-ကျမ်းကို မေးဖြေရွတ်ဆိုကြကာ ခုဒ္ဒကနိကာယ်ဟု သတ်မှတ်တော်မူကြသည်၊ ယင်း ခုဒ္ဒကနိကာယ်ကို ဒီဃနိကာယ်ဆောင်များအလို အဘိဓမ္မာပိဋက၌၊ မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင်များအလို သုတ္တန်ပိဋက၌ ၁၃-ကျမ်းသာမက ဗုဒ္ဓဝံသ၊ စရိယာပိဋကပါ ၁၅-ကျမ်းလုံး သွင်းရမည်ဟု မိန့်တော်မူကြသည်။ (သံဂါယနာတကြိမ်ရွတ်စာကို ၁-ဘာဏဝါရခေါ်၍ နာရီဝက်ခန့်ရွတ်ရသည်။) ဤသို့လျှင် အရှင်အာနန္ဒာသည် သုတ် အဘိဓမ္မာပိဋက ၂-ဖြာ၏ ဝိသဇ္ဇကပုဂ္ဂိုလ်အဖြစ် သာသနာတော်၌ ကျေးဇူးများတော်မူသည်။</p> <h3>ရဟန္တာဖြစ်ပုံထူးသကဲ့သို့ နိဗ္ဗာန်ဝင်စံပုံလည်း ထူးသည်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာကား ဘုရားရှင်နှင့် ဖွားဖက်တော်ဖြစ်၍ ဘုရားရှင် မရှိပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း ၄၀-ကြာ သက်တော် ၁၂၀-ရှိသောအခါ မထေရ်မြတ်သည် မိမိ၏အာယုသင်္ခါရ-ဇီဝိကသန္တတိ ကုန်နေသည်ကို သိတော်မူရကား “၇-ရက်မြောက်နေ့မှာ ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံမည်” ဟု တပည့်များအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ရောဟိဏီမြစ် (အရေးအခင်းဖြစ်သောမြစ်) ၏ ကမ်းတဘက်စီ၌ နေကြကုန်သော လူများသည် ထိုသတင်းကြား၍ “မထေရ်မြတ်အပေါ် ငါတို့က ကျေးဇူးများသဖြင့် ငါတို့ဘက်မှာ အရှင်မြတ် ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်လိမ့်မည်” ဟု ၂-ဘက်လုံး အသီးသီးထင်ကာ ပြောဆိုကြလေသည်။</p> <p>ထိုအကြောင်း အရှင်အာနန္ဒာကြားတော်မူရာ ၂-ဘက်လုံး ကျေးဇူးများသူချည်းပင် ဖြစ်ကြ၍ တဘက်သတ် ငါပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်လျှင် ဓာတ်တော်များရယူဖို့ ကျန်တဘက်နှင့် ရန်ပွားကြမည်၊ ထိုရန်သည် ငါ့ကြောင့်သာဖြစ်၍ အေးလျှင်လည်း ငါ့ကိုအမှီပြုမှသာ အေးပေမည်၊ “မစီမံတတ်လျှင် တိုက်ပေးသလိုဖြစ်ပြီး စီမံတတ်လျှင်လည်း ရန်အေးမည်” ဟု ဆင်ခြင်တော်မူကာ “ငါ့အပေါ် ကျေးဇူးများကြသော ၂-ဘက်ပရိသတ်များ အားလုံးကို ကိုယ့်ဘက်ကိုယ်စည်းဝေးနေထိုင်ကြစေ” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် ၇-ရက်မြောက်သောနေ့၌ မြစ်လယ်ကောင်းကင် (ကောင်းကင် ၇-ပြန်ခန့်အမြင့်) ၌ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူကာ တရားဟောပြီးမှ “ငါ၏ကိုယ်အလယ်မှကွဲကာ တခြမ်းစီကျစေ” ဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-152 <hr> ဆိုင်ရာဈာန်အဘိညာဉ်များဖြင့် ကိုယ်တော်မှ မီးလျှံများဖြစ်ပွားလာပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူကာ ဓိဋ္ဌာန်တော်မူချက်အတိုင်း ကမ်းတဘက်စီ၌ ကိုယ်တခြမ်းစီ ကျတော့သည်။ ပရိသတ်များသည် မြေလူးတတ် ငိုကြွေးကြရာ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသောအခါ ငိုကြွေးသောအသံထက်ပင် သနားဖွယ်ဖြစ်တော့သည်။</p> <p>“ဘုရားရှင်၏ သပိတ်သင်္ကန်းကို ကိုင်ဆောင်သော အရှင်ဘုရားအာနန္ဒာ ရှိနေသေးလျှင် ဘုရားရှင်ရှိနေသလိုပင် ဖြစ်ပါသည်၊ ယခုမှ ငါတို့ဆရာဘုရား တကယ်ပင် နိဗ္ဗာန်ဝင်စံသွားပါတကား” ဟု ဆိုကာ ၄-လပတ်လုံး ငိုကြွေးကြသည်။</p> <h3>၆။ အခြံအရံပရိသတ်များသူတို့တွင် ဥရုဝေဠကဿပသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>အခြားအရှင်များမှာ ရံခါများ၍ ရံခါနည်းသည်၊ ဤအရှင်ကား ညီ ၂-ပါးနှင့်အတူ သံဃာ ၁၀၀၀-အမြဲခြံရံသည်၊ တပည့်တပါးက တပါးစီ ရဟန်းပြုပေးလျှင် မူလနှင့် နောက်တိုးပေါင်း ၂၀၀၀၊ ၂-ပါးစီ ရဟန်းပြုပေးလျှင် သုံးထောင် အခြံအရံရှိတော့သည်။ ကဿပကား အနွယ်ဖြစ်၍ ဥရုဝေဠတော၌ ရဟန်းပြုသောကြောင့် ဥရုဝေဠကဿပမည်သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ၉၂-ကမ္ဘာ ဖုဿဘုရားလက်ထက် ဘုရားရှင်၏ မိဘတူ မိကွဲညီ ဖြစ်သည်၊ အခြား ညီ ၂-ဦးနှင့် ပေါင်း ၃-ဦး အသီးသီး ရာထူးများ ရကြသည်။</p> <p>နယ်စပ်သူပုန်များကို နှိမ်နင်းနိုင်သဖြင့် ၃-လပတ်လုံး နောင်တော်ဘုရားရှင်ကို ပြုစုခွင့်ဆုရရာ အမတ် ၃-ယောက်အား ဥစ္စာစပါးပြည့်စုံရေး၊ နေ့စဉ်သုံး စီစဉ်ထုတ်ပေးရေး၊ လှူဒါန်းဆက်ကပ်ရေးများအတွက် တမျိုးစီတာဝန်ပေးပြီး မင်းသားများကိုယ်တိုင်ကမူ ဘုရားရှင်အသရေတော်နှင့် တော်အောင်လုပ်ကျွေးမည်ကြံပြီး ဝါတွင်း ၃-လ ၁၀-ပါးသီလ ဆောက်တည်ကျင့်သုံးနေကြသည်။</p> <p>အမတ် ၃-ယောက်ကား ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဗိမ္ဗိသာရမင်း၊ ဝိသာခသူဌေး၊ ရဋ္ဌပါလရဟန္တာတို့ ဖြစ်လာကြသည်။</p> <h3>အားမကိုးရာ</h3> <p>တမလွန်ကျိုးမပါလျှင် အရှင်ကဿပအလောင်းသည် ငါတို့ဘုရားမပွင့်ဘဲ ပုဏ္ဏားမျိုး၌ဖြစ်၍ ညီ ၂ ယောက်ပါ အနွယ်နှင့်စပ်၍ ကဿပချည်းပင် မည်ကြသည်၊ ၃-ဦးလုံး ဗေဒင်တတ်ကြကာ တပည့်လုလင် ၅၀၀၊ ၃၀၀၊ ၂၀၀ အသီးသီးခြံရံကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-153 <hr> ဗေဒင်ကျမ်း၌ မျက်မှောက်ကျိုးကိုသာမြင်၍ တမလွန်ကျိုးမမြင်သဖြင့် နောင်တော်ကြီးသည် တပည့် ၅၀၀ နှင့်အတူ ဥရုဝေဠတောသွား ရဟန်းပြု၍ ဥရုဝေဠကဿပ မည်သည်၊ ဂင်္ဂါမြစ်ကျယ်အကွေ့၌ တပည့် ၃၀၀-နှင့် ရဟန်းပြု၍ အလတ်သည် နဒီကဿပ၊ ဂယာသီသအရပ်၌ တပည့်-၂၀၀ နှင့်အတူ ရဟန်းပြု၍ အငယ်သည် ဂယာကဿပ အသီးသီးမည်သည်။</p> <p>ညီနောင်တထောင် ရသေ့ရဟန်းပြုပြီး၍ ကြာလတ်သော် ငါတို့ဘုရားရှင်လည်း ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦး၊ ယသခေါင်းဆောင်သော သူငယ်-၅၅၊ ပေါင်း ရဟန္တာ ၆-ကျိပ်တို့ကို လူများအကျိုးများရန် ဒေသစာရီကြဖို့ တိုက်တွန်းပြီး ကိုယ်တိုင်ကမူ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီညီနောင် ၃-ကျိပ်ကို ဆုံးမပြီးနောက် ကဿပညီနောင် ရသေ့တထောင်တို့၏ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မြင်တော်မူသဖြင့် တပါးတည်း ဥရုဝေဠကဿပနေရာ ကြွသွားသည်။</p> <h3>တန်ခိုးပြ၍လည်း တရားကျစေသည်</h3> <p>ကဿပ၏ မီးတင်းကုပ်မှာ နေရာတောင်းပြီး နဂါးကို ဆုံးမခြင်းစသော တန်ခိုးပြာဋိဟာ ၃၅၀၀-တို့ဖြင့် ဥရုဝေဠကဿပနှင့် တပည့်များကို ဆုံးမ ရဟန်းပြုစေသည်၊ ထို့နောက် ညီ ၂-ပါးနှင့် တပည့်များပါ ရဟန်းပြုကြ၊ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းများ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းတထောင်ကိုခေါ်၍ ဂယာသီသတောသွားကာ ကျောက်ဖျာ၌ထိုင်တော်မူပြီး ယခင်က မီးလုပ်ကျွေးသူများဖြစ်၍ ယင်းတို့နှင့်လျော်သော အာယတန ၆-ပါး၊ ဝိညာဉ် ၆-ပါးတို့ကို မီးလောင်အိမ်ပမာ ညွှန်ပြသော အာဒိတ္တပရိယာယသုတ်ကို ဟောရာ အဆုံး၌ အားလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ယခင် ဗုဒ္ဓကိစ္စမပြုမီက မင်းအား ဝန်ခံကတိအတိုင်း ရဟန္တာတထောင်နှင့် ရာဇဂြိုဟ်ထန်းတောဥယျာဉ် ကြွတော်မူသည်၊ ဘုရားရှင်ကြွလာကြောင်း ဗိမ္ဗိသာရမင်းသိသဖြင့် တသိန်းနှစ်သောင်းသော ပုဏ္ဏားသူဌေးများနှင့် ဘုရားရှင်ထံ သွားကာ ရှိခိုး၍ သင့်ရာနေလေသည်။</p> <h3>လူများအစွဲ ဘုရားကိုပင် အထင်မကြီးဘဲရှိရာ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ပရိသတ်ကိုကြည့်လတ်သော် ဥရုဝေဠကဿပအား အထင်ကြီးကာ အရိုအသေပြုသော လူများအပေါင်းကို မြင်တော်မူ၍ “ဤလူများသည် ငါဘုရားနှင့် ကဿပကို မည်သူက အမြတ်ဟု မသိကြ၊ အမှန်မရ အကြံများနေသူများမည်သည်၊ ငါဘုရားဒေသနာ လက်ခံနိုင်စွမ်းမရှိ” ဟု ကြံတော်မူကာ “သင့်တပည့်များအကြံကို အမှန်ရောက်စေ” ဟု ဥရုဝေဠကဿပအား အချက်ပေးလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-154 <hr> အရှင်ကဿပသည် နေရာမှထ၊ တည်ခြင်း ၅-ပါးဖြင့် ရှိခိုးကာ ထန်းတရပ် ကောင်းကင်ပျံတက်ပြီး ရုပ်တန်ခိုးအမျိုးမျိုး ဖန်ဆင်းပြလျက် “မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် တပည့်တော်၏ဆရာ၊ တပည့်တော်သည် တပည့်ပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားဆင်းသက်ပြီး ဘုရားရှင်ခြေတော် ရှိခိုးသည်၊ ဤနည်းဖြင့် ၇-ကြိမ်မြောက်၌ ထန်း ၇-ရပ်မျှ ကောင်းကင်ပျံတက် တန်ခိုးပြလျှောက်ထား ဆင်းသက်ပြီး ရှိခိုးကာ သင့်ရာ၌ နေလေသည်။</p> <h3>ဗိမ္ဗိသာရနှင့်အတူ သောတာပန်ဖြစ်သူများ</h3> <p>“ဤဘုရားရှင်သည်သာ လောက၌ အမြတ်ဆုံးရဟန်း” ဟု ပရိသတ်များ အသိရှင်းချိန် ဘုရားရှင်သည် တရားဟောတော်မူရာ တသိန်း တသောင်းသော ပုဏ္ဏားသူဌေးများအပါအဝင် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး သောတာပန်တည်၍ တသောင်းကား သရဏဂုံတည်သူ ဥပါသကာများ ဖြစ်သွားကြသည်။</p> <p>ငါတို့ရဟန်းကိစ္စ ပြီးပြီဖြစ်၍ အခြားသွားဖို့မလိုဟု ကြံကာ တပည့် ၁၀၀၁ လုံး ဥရုဝေဠကဿပကိုသာ ခြံရံနေထိုင်ကြသည်၊ တပည့် တပါးစီ နှစ်ပါးစီ ရှင်ရဟန်းပြုပေးကြသဖြင့် တိုးပွားသော ပရိသတ်တို့မှာလည်း ဥရုဝေဠကဿပ၏ အခြံအရံများသာဖြစ်၍ နောက်ပိုင်း ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ယင်းဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ ဆွေတော် မျိုးတော်တို့ကို ကြည်ညိုစေတတ်သူတို့တွင် ကာဠုဒါယီသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ဘုရားရှင်ကို မဖူးရခင် သုဒ္ဓေါဒနမင်း နန်းတော်တခုလုံးကို ကြည်ညိုစေနိုင်၍ ဧတဒဂ်ရသော ဤအရှင်မြတ်ကား ပဒုမုတ္တရဘုရား လက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>ကံချင်းမတူ</h3> <p>ငါတို့ဂေါတမဘုရားလောင်း ကပိလဝတ်နန်းတော်၌ သန္ဓေတည်ချိန် အမတ်အိမ်၌ သန္ဓေတည်ကာ ဖွားမြင်သောအခါလည်း ဘုရားလောင်းနှင့် အတူဖွား၍ အဝတ်ဖြူ အခင်းအနှီး၌သိပ်ပြီး ဘုရားအလောင်း ပြုစုဖို့ မင်းနန်းတော် ပို့ကြသည်။</p> <p>ဖွားဖက်တော် ၇-ဦးမှာ ဗောဓိပင်၊ ယသော်ဓရာ၊ ရွှေအိုး ၄-လုံး၊ အာရောဟနိယဆင်၊ ကဏ္ဍကမြင်း၊ ဆန္ဒအမတ်၊ ကာဠုဒါယီအမတ်တို့ ဖြစ်ကြသည် (အချို့ အဋ္ဌကထာများ၌ ညီတော်အာနန္ဒာပါ၍ ဤအင်္ဂုတ္တိုရ် အဋ္ဌကထာ၌ အာရောဟနိယဆင် ပါသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-155 <hr> ဘုရားလောင်းဖွားမြင်သဖြင့် တမြို့လုံး စိတ်ဓာတ်တက်ကြွသောနေ့မှာ ဖွား၍ ဥဒါယီ အမည်မှည့်သည်။ အသားရောင် အနည်းငယ်မဲသဖြင့် ကာဠုသဒ္ဒါနှင့်တွဲကာ ကာဠုဒါယီတွင်သည်။ ဘုရားလောင်းနှင့်အတူ ကစားကာ ကြီးလာသည်။</p> <h3>ရာဇဂြိုဟ်မှာ ရဟန္တာ</h3> <p>ဘုရားလောင်း တောထွက်သွားပြီး ဘုရားဖြစ်ကာ ဓမ္မစကြာ တရားဟောပြီး၍ ပြာသိုလပြည့် ရာဇဂြိုဟ်ရောက်လတ်သော် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးက ကပိလဝတ်ကြွဖို့ ယောက်ျားတထောင်ရံသော အမတ်တဦးကို သွားပင့်စေသည်။</p> <p>ပရိသတ် ၄-ပါးအား ဘုရားရှင် တရားဟောချိန် ယင်းအမတ် ရောက်သွားသည်၊ “အပင့်လွှတ်သောကိစ္စ နောင်မှလျှောက်အံ့” ဟု ကြံကာ ပရိသတ်အစွန်ကပင် တရားတော်ကိုနာကြားရာ ယောက်ျားတထောင်နှင့်အတူ အမတ်သည် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သွားသည်၊ ဘုရားရှင်က ဧဟိဘိက္ခုခေါ်တော်မူသဖြင့် ရဟန္တာရဟန်းများ ဖြစ်သွားကြသည်။</p> <h3>အရိယာများသည် လောကရေးကို လျစ်လျူရှုကြ</h3> <p>ဓမ္မတာဖြစ်၍ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး၏ ပင့်လျှောက်ကား မလျှောက်ထားဖြစ်တော့ပေ။ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် “သွားသူလည်း မပြန်လာ၊ ဘာသတင်းလည်း မကြားရ” ဟု ကြံပြီးနောက် အမတ်တဦးကို ယောက်ျားတထောင် ခြံရံစေပြီး ဘုရားပင့်လွှတ်ပြန်သည်၊ ၉-ကြိမ်အထိ ဆက်လက်လွှတ်ရာ ယောက်ျား ၉၀၀၀ လုံး ရဟန္တာရဟန်းများဖြစ်ပြီး သတင်းမျှမပို့ဘဲ အေးဆေးဆိတ်ငြိမ်စွာ နေတော်မူကြသည်။</p> <p>“ဤလူများအားလုံး ငါ့အပေါ် ချစ်မြတ်နိုးမှု မရှိကြသဖြင့် ဘုရားရှင်ကြွလာဖို့ကိစ္စ ဘာမျှ ပြန်မလျှောက်၊ အခြားသူတွေ ဘုရားသွားပင့်ဖို့ စွမ်းနိုင်ကြမည်မဟုတ်၊ ငါ့သား ဥဒါယီကား ဘုရားနှင့် အရွယ်တူ ကစားဖက် ဖြစ်ရုံမျှမက ငါ့အပေါ်မှာလည်း ချစ်မြတ်နိုးမှုရှိသည်” ဟု သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး ကြံကာ ဥဒါယီကို ခေါ်၍ ဘုရားအပင့်လွှတ်သည်။</p> <p>“ရှေးဦးသွားသူများလို ရဟန်းပြုခွင့်ရလျှင် ပင့်ပေးပါမည်” ဟု လျှောက်ရာ “သင့်လိုရာလုပ်၊ ငါ့သားတော်ကိုသာ ဖူးရအောင် ပင့်လာပါ” ဟု ခွင့်ပြုမိန့်ရသဖြင့် ဥဒါယီသည်လည်း ယောက်ျားတထောင်နှင့် ရာဇဂြိုဟ်ဘုရားထံ သွားတော့သည်၊ တရားဟောနေချိန်ဖြစ်၍ တရားနာကြရာ အားလုံး အရဟတ္တဖိုလ်ရ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းအဖြစ် တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-156 </p><hr> <h3>ကာဠုဒါယီ၏ ဘုရားပင့်ဂါထာ-၆၀</h3> <p>“ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်မြို့ ကြွရန် အခါမဟုတ်သေး၊ နွေဦးပေါက်အခါ တောပန်းများပွင့်၍ မြေအပြင်သည် မြက်သစ်ပင်တို့ဖြင့် စိမ်းရွှင်နေမှ နေပြည်တော်ကြွရန် အချိန်တန်မည်” ဟု ကြံကာ စောင့်ဆိုင်းနေသည်၊ တပေါင်းလပြည့် ရောက်လာမှ “မြတ်စွာဘုရား၊ ဤအခါသည်ကား မအေးလွန်းသလို မပူလွန်းလှပါ၊ အာဟာရ ရှားပါး ဆာလောင်ခြင်းမှလည်း ကင်းပါသည်ဘုရား၊ မြေအပြင်သည် စိမ်းစိုသောမြက်တို့ဖြင့် စိမ်းရွှင်သော အခါဖြစ်၍ နေပြည်တော်သို့ ကြွရန် အခါတန်ပါပြီဘုရား” စသည်ဖြင့် ဂါထာ ၆၀-သီကုံးကာ ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်ကြွဖို့ လျှောက်ထားသည်၊ ဘုရားရှင်လည်း လက်ခံတော်မူကာ ရဟန်း ၂-သောင်း ခြံရံလျက် မနှေးမမြန်သော ကြွခြင်းဖြင့် ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်ကာဠုဒါယီ၏ အကျိုးဆောင်ချက်များ</h3> <p>ဘုရားရှင်ကြွမြန်းတော်မူလျှင်ပင် ဥဒါယီမထေရ်သည် “သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးအား အသိပေးသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ မင်းနန်းတော်၌ ထင်ရှားပေါ်ပြတော်မူသည်၊ မင်းကြီးသည် မထေရ်ကိုမြင်၍ နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်စွာ သူမြတ်များအား နေရာပလ္လင်တော်မှာထိုင်စေပြီး မိမိအတွက် ပြင်ဆင်ထားသော ဘောဇဉ်များကို သပိတ်အပြည့် ဆက်ကပ်သည်။</p> <p>ဥဒါယီက ထ၍ ပြန်ကြွမည့်အမူအရာပြရာ “ထိုင်ဘုဉ်းပေးပါ” ဟု လျှောက်သည်၊ “ဘုရားထံတော်ပြန်၍ ဘုဉ်းပေးမည်” ဟု မိန့်ရာ “ဘုရားဘယ်မှာနည်း” ဟု မေးသဖြင့် “ရဟန်းတော် ၂-သောင်း ခြံရံကာ ခမည်းတော် ဖူးမြင်ဖို့ ကြွလာနေပါပြီ” ဟု ကြားသိရသည်၊ “ဤဆွမ်းကို အရှင်ဘုရား ဘုဉ်းပေးပြီးမှ တပည့်တော်၏ သားတော်ဘုရား ဤမြို့ရောက်သည့်တိုင်အောင် သားတော်ဘုရားဖို့ ဆွမ်းကို နန်းတော်မှ ယူဆောင် ဆက်ကပ်တော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်ထားမှ ဥဒါယီ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးသည်။</p> <h3>အာကာသယာဉ်နှင်နှင် ကောင်းကင်ကသွားသော သပိတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်အတွက် ဆွမ်းကိုယူပြီးလျှင် တရားဟောကြားရာ ဘုရားရှင်ကို မဖူးမြင်ရခင်ပင် တနန်းတော်လုံး ကြည်ညိုသဒ္ဓါ ဖြစ်ပွားကြသည်၊ လူအားလုံး မြင်စဉ်ပင် သပိတ်ကို ကောင်းကင်မှ လွှတ်လိုက်ပြီး ကိုယ်တော်တိုင် ကောင်းကင်သို့ ပျံတက်ကာ ဆွမ်းယူလျက် ဘုရားလက်တော်၌ ဆက်ကပ်သည်၊ ထိုဆွမ်းကို ဘုရားရှင် ဘုဉ်းပေးတော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဥဒါယီသည် ယူဇနာ ၆၀-ခရီးကို တနေ့တယူဇနာမျှကြွတော်မူသော ဘုရားရှင်အား နေ့တိုင်းပင် မင်းကြီးနန်းတော်မှဆွမ်းကို ယူဆောင်ဆက်ကပ်သည်၊ ဤသို့ ဘုရားရှင်ကို မဖူးရခင်ပင် ဆွေမျိုးအားလုံးကို ကြည်ညိုစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-157 <hr> ၈။ အနာရောဂါကင်းသူတို့တွင် ဗာကုလသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ဈာန်ရရသေ့ ဘုရားနှင့်တွေ့ပေမယ့် ကျောင်းမစွန့်နိုင်</h3> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် တသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း အနောမဒဿီ ဘုရားမပွင့်မီ ပါရဂူပုဏ္ဏားဖြစ်ကာ ဗေဒင်၏ အနှစ်သာရကို မမြင်ရကား “တမလွန်အကျိုးရှာမှီးမည်” ဟုကြံပြီး တောင်ခြေ၌ ရသေ့ရဟန်းပြုသည်၊ အဘိညာဉ် သမာပတ် အပြည့်အစုံရကာ ဈာန်၌မွေ့လျော်နေသည်။ အနောမဒဿီဘုရားပွင့်လာ၍ သံဃာနှင့်တကွ ဒေသစာရီ ကြွချီရာ “ရတနာ ၃-ဖြာဖြစ်လာပြီ” ဟု ကြား၍ ရသေ့သည် ဘုရားထံတော်ရောက် တရားနာ၍ သရဏဂုံတည်သည်၊ မိမိသင်္ကန်း ကျောင်းနေရာ မစွန့်နိုင်သော်လည်း မပြတ်ပင် ဘုရားဖူး တရားနာသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်လေနာ တောဆေးဖြင့် ရသေ့ကုသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်လေနာရောဂါဖြစ်ချိန် ရသေ့လာ၍သိသဖြင့် “ငါကုသိုလ်ပြုချိန်တန်ပြီ” ဟုကြံကာ တောင်ခြေပြန်၍ ဆေးဝါးဖော်စပ်ယူလာပြီး အလုပ်အကျွေးရဟန်းမှတဆင့် လှူဒါန်းခဲ့သည်၊ ဆေးကိုသုံးဆောင်စဉ် ဘုရားလေနာငြိမ်းပျောက်သည်၊ ဘုရားရှင်ကျန်းမာသောအခါ ရသေ့သည် ဘုရားထံသွားပြီး “တပည့်တော်ဆေးဖြင့် ဘုရားရှင်ကျန်းမာတော်မူသည်၊ ဤကောင်းမှုကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ နွားနို့တကြိမ်ညှစ်ကာလမျှ တပည့်တော်ကိုယ်မှာ ရောဂါမဖြစ်ပါစေသား” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <p>ရသေ့သည် ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်ပြီး တသင်္ချေကာလပတ်လုံးလူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်ကာ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>အဆိပ်ပွင့် လေယူလာ၍ သံဃာများ ရောဂါရ</h3> <p>ဝိပဿီဘုရားပွင့်လာချိန် ဗန္ဓုမတီပြည် ပုဏ္ဏားဖြစ်၍ ရသေ့ရဟန်းပြု ဈာန်ရကာ တောင်ခြေ၌နေသည်၊ ဝိပဿီဘုရားပွင့်လာ၍ သံဃာ ၆-သန်း ၈-သိန်းနှင့် ဗန္ဓုမတီပြည် ခေမမိဂဒါဝံ့တော ခမည်းတော် ဗန္ဓုမမင်းကြီးကို ချီးမြှောက်နေစဉ် ရသေ့သည် ဘုရားထံလာတရားနာပြီး သရဏဂုံတည်သည်၊ မိမိရသေ့ဘဝ မစွန့်နိုင်သော်လည်း မပြတ်လာ၍ ဘုရားပြုစုသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နှင့် အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူကိုထား ကြွင်းသံဃာများအားလုံး ဟိမဝန္တာရှိ အဆိပ်ပင်များပွင့်ကြသဖြင့် ထိုမှတိုက်ခတ်လာသော လေအတွေ့ကြောင့် ခေါင်းကိုက်ရောဂါဖြစ်နေကြ၍ ခေါင်းမြီးခြုံ လျောင်းနေကြစဉ် ရသေ့ရောက်လာ၍ရောဂါကိုမေးရာ “အဆိပ်မျက်ပွင့်ရောဂါ” ဟု ဖြေကြသည်၊ ရသေ့သည် “ကာယဝေယျာဝစ္စပြု၍ ကောင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-158 <hr> မှုဖြစ်ချိန်အခါ” ဟု ကြံကာ မိမိအာနုဘော်ဖြင့် ဆေးများစုဆောင်းဖော်စပ်၍ လှူသည်၊ ရဟန်းတော်များ ရောဂါလည်း ခဏချင်း ပျောက်ကင်းသွားသည်။</p> <h3>အိမ်သည် သံသရာမှာ လိုက်မလာ</h3> <p>ရသေ့သည် ဗြဟ္မာ့ပြည်ဖြစ်ကာ ၉၁-ကမ္ဘာပတ်လုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီမြို့သား အိမ်ထောင်သည်ဖြစ်၍ အိမ်မခိုင်သဖြင့် အိမ်ဆောက်ရန် လက်သမားများနှင့် ပစ္စန္တရစ်သို့ သစ်ရှာသွားရာ လမ်း၌ ကျောင်းတိုက်အိုကြီးကို မြင်၍ “ငါ့အိမ်ကိစ္စ နေပေစေဦး၊ ထိုအိမ်သည် ငါနှင့်အတူ သံသရာလိုက်လာမည်မဟုတ်၊ ကုသိုလ်တခုပြု၍ ငါနှင့်အတူ သံသရာမှာလိုက်ပါမည့် ကုသိုလ်ကိုသာ လက်ဦး ပြုသင့်သည်” ဟုကြံပြီး လက်သမားများနှင့်အတူ သစ်အဆောက်အဦကို တောမှယူစေ၍ ထိုကျောင်းတိုက်၌ ဥပုသ်ကျောင်းဆောင်အသစ် ဆောက်လုပ်စေသည်။</p> <p>ဆွမ်းစားဆောင်၊ မီးဖိုဆောင်၊ စင်္ကြံဆောင်၊ ချွေးအောင်းရုံနှင့် ကပ္ပိယကုဋီ၊ ဝစ္စကုဋီ၊ ဆေးပေးဆောင်များကိုလည်း အသစ်ဆောက်လုပ်ပေးစေကာ သံဃာတော်များအတွက် အတွင်းစားဆေး၊ သောက်ဆေး၊ အပြင်လိမ်းဆေး၊ ရှူဆေးစသော ဆေးအမျိုးစုံကိုလည်း စီစဉ်ထားရှိ လှူဒါန်းသည်။<br> ၂-ဘက်မိဘ ကျွေးမွေးရသလို ၂-သက်ပြန်ပြောင်း ဝမ်း၌အောင်းသည်<br> ဗုဒ္ဓန္တရ အသမ္မေယျတကပ်လုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ကာ ငါတို့ဘုရား မပွင့်မီပင် ကောသမ္ဘီသူဌေးအိမ်၌ သန္ဓေယူသည်၊ ယင်းအချိန်မှစ၍ ထိုသူဌေးအိမ်သည် ထိပ်တန်းအကျဆုံး ကျော်စောထင်ရှား၍ လာဘ်ပေါများသည်၊ သားဖွားပြီးသော် မိခင်က “ငါ့သားသည် ဘုန်းကံကြီးမား ကောင်းမှုများသူ ဖြစ်သည်၊ ငါ့သား အသက်ရှည်ကြာ အနာကင်းနေသမျှ ငါတို့ကို စည်းစိမ် ပေးမည့် သားပဲ၊ မွေးနေ့ယမုနာမြစ်ရေချိုးလျှင် ရောဂါကင်းကုန်သည်” ဟု ကြံပြီး မြစ်သို့ရေချိုးရန် ပို့သည်။</p> <p>(၅-ရက်သားရှိမှ ဦးခေါင်းဆေး၍ မြစ်ရေကစားဖို့ မြစ်ဆိပ်ပို့သည်ဟုလည်း မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင်များ မိန့်ကြ၏။) ယမုနာမြစ်၌ အထိန်းတော်က ကလေးငယ်ကို ငုပ်ချည် ပေါ်ချည် ရေကစားစဉ် ငါးကြီးတကောင်သည် ကလေးကိုမြင်၍ အစာထင်ကာ ပါးစပ်ဟလာသည်၊ ကလေးကို အထိန်းတော်စွန့်အပြေး ငါးကြီးက ပြေးလာ၍ မျိုချသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-159 </p><hr> <h3>ဘုန်းရှိသူမှာ ဖြစ်ရာဘဝ ချမ်းသာရ</h3> <p>ဘုန်းရှိသူမှန်သမျှ ဒုက္ခမရောက်ပါ၊ အိမ်ခန်းတွင်းဝင် အိပ်ရသလိုပင် ဖြစ်သည်။ (ရလတ္တံ့ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၏ အာနုဘော်ကြောင့် သူငယ် မသေပါ၊ ဣဒ္ဓိ ၁၀-မျိုးတွင် ဉာဏဝိပ္ဖါရိဒ္ဓိခေါ်သည်။) သူငယ်၏တန်ခိုးကြောင့် မီးလျှံရဲရဲ သံတွေခဲကို မျိုချမိသလို ပူလောင်ကာ ငါးကြီးသည် ယူဇနာ-၃၀ တဟုန်တိုးပြေးပြီး ဗာရာဏသီ တံငါသည်၏ပိုက်တွင်း ဝင်သည်။</p> <p>ငါးကြီးများကား ပိုက်မိရုံဖြင့်မသေ၊ သတ်မှသေသော်လည်း ဤငါးကြီးကားသူငယ်ဘုန်းရှိန်ကြောင့် ပိုက်မှထုတ်လျှင်ပင် အလိုလိုသေသည်၊ တံငါသည်များ ငါးကြီးရလျှင် ခွဲစိတ်ပြီး ရောင်းချမြဲဖြစ်သော်လည်း ထိုငါးကြီးကိုမူ သူငယ်၏ဘုန်းရှိန်ကြောင့် မခွဲမစိတ်ဘဲ တကောင်လုံးကို ထမ်းပိုးဖြင့်ထမ်းကာ “တထောင်ပေးလျှင် ရမည်” ဟု ဆိုကာ မြို့တွင်းလည်ရောင်းကြ၏၊ မည်သူမျှ မဝယ်နိုင်ပေ။</p> <h3>သားကိုရလျှင် ကြည်ရွှင်မိဘမှာ ရောင်းရသည်</h3> <p>သားသမီးမရှိသော ကုဋေ ၈၀-သူဌေးအိမ်တံခါးရောက်မှ ဝမ်းသာရသည်၊ သူဌေးကတော်သည် အခြားနေ့များမှာ ငါးမစီမံသော်လည်း ထိုနေ့၌ကား ပျဉ်ချပ်ပေါ်တင်၍ ကိုယ်တိုင်ခွဲစိတ်သည်၊ ငါးခွဲလျှင် ဝမ်းဘက်မှ ခွဲစိတ်ကြသော်လည်း သူဌေးကတော်ကား ကျောဘက်မှခွဲရာ ငါးဝမ်း၌ ရွှေလိုဝင်းသော သူငယ်ကိုတွေ့၍ “ငါ့မှာ သားရပြီ” ဟု ရွှင်မြူးပြောဆိုကာ ကလေးကိုယူ၍ သူဌေးထံ သွားသည်။ သူဌေးသည် ချက်ချင်းပင် မြို့တွင်းစည်လည်စေကာ သူငယ်ခေါ်၍ မင်းထံသွားပြီး “ငါးဝမ်းမှ သူငယ်ရကြောင်းနှင့် မည်သို့ပြုရမည့်အကြောင်း” လျှောက်ထားရာ “ဤကလေး ဘုန်းရှိ၍သာ ငါးဝမ်းတွင်း၌ ရောဂါကင်းရသည်၊ သင်ပင် မွေးကျွေးလော့” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ကောသမ္ဘီမိဘရင်းအိမ်ကလည်း “ငါးဝမ်းတွင်းက ကလေးတဦးကို ဗာရာဏသီသူဌေးအိမ်တအိမ်က ရသည်” ဟု ကြား၍ လိုက်လာကြသည်၊ ကလေးကို ဝတ်စားတန်ဆာဆင်လျက် ချော့မြူနေသည်ကို မိခင်ရင်းကမြင်ရာ “ဤသူငယ် တကယ် ချစ်စရာပါပဲ” ဟု ပြောဆိုချီယူကာ ပကတိအဖြစ်မှန်ကို ကျွေးမိခင်အား ပြောပြလိုက်သည်။</p> <h3>မိခင် ၂-ဖြာ သားတဦး</h3> <p>ကျွေးမိခင်က “ကျွန်မသားပါ” ဆိုရာ မွေးမိခင်က “သင်ဘယ်ကရပါသလဲ” ဟု မေးသည်တွင် ငါးဝမ်းတွင်းမှရကြောင်း ပြောပြလိုက်သည်၊ “ဒီလိုဆိုလျှင် သင့်သားမဟုတ်၊ ကျွန်မသားပါ” ဟု မွေးမိခင်က ဆိုရာ “သင်ဘယ်ကရပါသလဲ” ဟု ကျွေးမိခင်က ပြန်မေးရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-160 <hr> တွင် “ကျွန်မ ၁၀-လတိုင်တိုင် ဝမ်းဖြင့်လွယ်၍မွေးရာ သားကို ယမုနာမြစ်၌ ရေကစားစဉ် ငါးကြီး မျိုသွားသည်” ဟု ပြည့်စုံစွာ ပြောပြသည်။</p> <p>ကျွေးမိခင်က “သင့်သားကို တခြားငါးမျိုသွားပါလိမ့်မည်၊ ဤကလေးက ငါးဝမ်းမှရတဲ့ ကျွန်မသားပါ” ဟု မိခင် ၂ ဦး အငြင်းပွားပြီး ဗာရာဏသီမင်းထံ သွားကြသည်၊ မင်းက “ကောသမ္ဘီမိခင်ကို ဆယ်လလွယ် မွေးရသူဖြစ်၍ မိခင်မဟုတ်ဟု မဆုံးဖြတ်နိုင်၊ ငါးဝယ်ကြလျှင် အူ အသည်း စသည်တို့ကို အပြင်ထုတ်ပြီးမှ ဝယ်ယူရိုးမရှိ၊ အတွင်းသားပါ ဝယ်ယူရိုးဖြစ်သောကြောင့် ငါးဝမ်းတွင်း၌ ရအပ်ရကား ဗာရာဏသီမိခင်ကိုလည်း မိခင်မဟုတ်ဟု မဆုံးဖြတ်နိုင်။</p> <p>“သူငယ်သည် ကောသမ္ဘီမိဘများ၏ အော်ရသသား၊ ဗာရာဏသီမိဘများ၏ ဒိန္နကသားဖြစ်သောကြောင့် ၂-ဘက်မိဘ ၂-အိမ်လုံး၏ အမွေခံသား ဖြစ်စေ” ဟု ဆုံးဖြတ်ချက်ချသည်၊ ထိုအချိန်မှစ၍ သားဘုန်းရှိန်ကြောင့် ၂-အိမ်လုံးသည် ထိပ်တန်းအကျဆုံး လာဘ်ပေါများ၍ ကျော်စောထင်ရှားသည်၊ “၂ ဘက်မိဘ ၂-အိမ်လုံးက ကြီးပြင်းစေအပ်သောကြောင့် ဗာကုလသူဌေးသား” ဟု အမည်မှည့်ကြသည်။</p> <h3>ပြည့်စုံချမ်းသာ ကောင်းကျိုးဖြာ</h3> <p>သိတတ်သောအရွယ်သို့ ရောက်လာသော သားအတွက် ၂-မြို့လုံး၌ စံအိမ်ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်စီ ဆောက်ကြစေကာ ကချေသည်မများစွာတို့ကို ဖျော်ဖြေခစား စေကြသည်၊ တမြို့မှာ ၄-လသာ နေရ၏၊ ၄-လပြည့်လျှင် လှေပေါင်းချုပ်တို့၌ မဏ္ဍပ်ဆောက်စေ၍ ထိုမဏ္ဍပ်၌ ကချေသည်များနှင့်အတူ သားကို အခြားမြို့သို့ တင်ပို့ကြသည်။</p> <p>လမ်းခရီး၌ ၄-လကြာရာ နွေပိုင်း ၂-လအချိန်ဝယ် မူလမြို့မှ ကချေသည်မများ ပို့ပေးပြီး ပြန်ကြရ၍ နောက်ပိုင်း ၂ လတွင် ရောက်မည့်မြို့မှ ကချေသည်များ လာရောက်ကြိုဆို ခေါ်ဆောင်သွားကြရသည်။ ထိုမြို့မှာလည်း ၄-လ နေ၍ ခရီးတဝက်ထိ ပြန်ပို့ကြရ၏၊ ဤသို့ စည်းစိမ်ခံစားစဉ် ဗာကုလအမျိုးသား အသက် ၈၀-ပြည့် လာပေပြီ။</p> <h3>ပါရမီရှင်အစစ် စည်းစိမ်မယစ်ပါ</h3> <p>ထိုအချိန် ငါတို့ဘုရား ပွင့်တော်မူပြီး၍ ဓမ္မစကြာဟောကာ ဒေသစာရီကြွချီ၍ ကောသမ္ဘီပြည် (ဗာရာဏသီဟု မဇ္ဈိမဘာဏကမထေရ်များ မိန့်ကြ) သို့ကြွလာစဉ် ဗာကုလသူဌေးသည် “ဘုရားရှင်ကြွလာပြီ” ကြား၍ ပန်းနံ့သာများစွာယူလျက် ဘုရားထံတော် ရောက်ရှိကာ တရားနာရသဖြင့် သဒ္ဓါလုလု ရဟန်းပြုတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-161 <hr> အရှင်ဗာကုလသည် ပုထုဇဉ်အဖြစ် ၇-ရက်သာနေရပြီး ၈-ရက်မြောက်၌ သပ္ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။ အရှင်မြတ်၏ လူ့ဘဝက အလုပ်အကျွေး အမျိုးသမီးများသည် ဆိုင်ရာမြို့ မိဘများထံပြန်ကာ သင်္ကန်းများချုပ်လုပ် ပို့လှူကြသဖြင့် ကောသမ္ဘီမြို့မှ ပို့သောသင်္ကန်း ၁၅-ရက်၊ ဗာရာဏသီမှ ပို့သော သင်္ကန်း ၁၅-ရက် ဝတ်ရုံတော်မူရသည်၊ ၂-မြို့လုံးမှာဖြစ်သော အမွန်အမြတ် ပစ္စည်းမှန်သမျှ အရှင်ဗာကုလထံသို့သာ ပို့လှူကြသည်။</p> <h3>ဆေးကုသိုလ်ရှင် ရောဂါစင်</h3> <p>အရှင်ဗာကုလ၏ နှစ်ပေါင်း ၈၀-လူ့ဘဝမှာ လက်နှစ်ချောင်းနှင့် နံ့သာခဲယူပြီး နမ်းရှူသည့်အချိန် (နံ့သာတရှူချိန်) မျှသော်မှလည်း တစုံတရာ ရောဂါမဖြစ်ဖူးပါ၊ အသက် ၈၀-ပြည့်သော နှစ်မှာ ချမ်းသာစွာ ရဟန်းဖြစ်ရပြီး ရဟန်းဝါ ၈၀ (အသက်တော် ၁၆၀) အတွင်းမှာလည်း ရောဂါအနည်းငယ်မျှမဖြစ်၊ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ ဘယ်အရာမှ မချို့တဲ့ပေ။</p> <p>အရှင်ဗာကုလ ပရိနိဗ္ဗာန်စံကာနီး လူ့ဘဝမိတ်ဆွေဟောင်း အစေလကဿပအား ကိုယ်စိတ် ၂-ဖြာချမ်းသာမှုနှင့်စပ်၍ ဗာကုလသုတ် (မဇ္ဈိမနိကာယ် ဥပရိပဏ္ဏာသ) ကို ဟောပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်ဗာကုလ၏ အံ့ဩဖွယ်ရာ ဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ အရှင်ဗာကုလနေစဉ် လူ့ဘဝမိတ်ဆွေ အစေလကဿပ (အဝတ်မခြုံသော ကဿပ) သည် အရှင်ဗာကုလထံ လာပြီး ရဟန်းဝါကိုမေးရာ “ငါရဟန်းပြုသည်မှာ နှစ်ပေါင်း ၈၀-ရှိပြီ” ဟု ဖြေတော်မူသဖြင့် “ဤနှစ် ၈၀-အတွင်း အကြိမ်မည်မျှမေထုန်မှီဝဲဖူးပါသနည်း” ဟု မိစ္ဆာသမားပီပီ ရိုင်းပျစွာမေးသည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်ဗာကုလက မိမိ၏ အံ့ဖွယ်တို့ကို အောက်ပါအတိုင်း မိန့်ကြားသည်။ ငါ့ရှင်၊ ငါ့ကို ယခုလိုရိုင်းပျစွာ မမေးသင့်၊ ဤနှစ် ၈၀-အတွင်း ကာမဂုဏ်နှင့်စပ်သော အမှတ်သညာ ဘယ်နှစ်ခါဖြစ်ဖူးသနည်း ဟုသာ မေးသင့်သည်၊ ရဟန်းဘဝ အနှစ် ၈၀-အတွင်း ကာမသညာ တခါမျှ မဖြစ်ဖူးပါ၊ ဖျက်ဆီးလိုမှု ညှဉ်းဆဲလိုမှုနှင့် စပ်သော အမှတ်သညာများလည်း မဖြစ်ဖူးပါ။</p> <p>ကာမဂုဏ်နှင့်စပ်သော ကြံစည်မှု၊ သူတပါးအား ဖျက်ဆီးလိုမှု၊ ညှဉ်းဆဲလိုမှုနှင့် စပ်သော ကြံစည်မှုများလည်း မဖြစ်ဖူးပါ၊ ဆွေမျိုးမတော်သူ လှူသည့် သင်္ကန်းမခံယူဖူးပါ၊ သင်္ကန်းပြုရန် ပိတ်ကို ဓားဖြင့်ဖြတ်ခြင်း၊ ချုပ်ခြင်း၊ ဆိုးခြင်း မပြုဖူးပါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-162 <hr> ပင့်ဆွမ်းမစားဖူးသလို ပင့်ဖိတ်ရန်လည်း မတောင့်တဖူးပါ၊ အိမ်တံစက်မြိတ်အတွင်း မထိုင်ဖူး၍ မြို့ရွာတွင်း ဆွမ်းမစားဖူးပါ၊ မာတုဂါမကို မိန်းမအမှတ်ဖြင့် မကြည့်ဖူး၊ တရားမဟောဖူးပါ။ ရဟန်းမိန်းမကျောင်းမသွားဖူး၊ တရားမဟောဖူးပါ။</p> <p>ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ နိဿယဆရာ မလုပ်ဖူးသလို အလုပ်အကျွေး ရှင်သာမဏေတပည့် မထားဖူးပါ၊ ဆပ်ပြာတိုက်၍လည်းကောင်း၊ ရေချိုးခန်း၌လည်းကောင်း ရေမချိုးဖူးပါ၊ မည်သူ့ကိုမျှ နင်းနှိပ်မခိုင်းဖူးပါ၊ နွားနို့တညှစ်ချိန် ရောဂါမဖြစ်ဖူးဘဲ သျှိသျှားသီးဆေးကိုမျှ မစားဖူးပါ။</p> <p>အမှီနှင့်မအိပ်ဖူးသလို လဲလျောင်း၍လည်း မအိပ်ဖူးပါ၊ ရွာနီးကျောင်းမှာ ဝါမဆိုဖူးပါ၊ ရဟန်းပြုပြီး ၇-ရက်မျှသာ ပုထုဇဉ်အဖြစ်ဖြင့် တိုင်းပြည်ဆွမ်းကို စားရပြီး ၈-ရက်မြောက်၌ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်သည်ဟု အံ့ဖွယ်များကို မိန့်ကြားသည်။</p> <p>အရှင်ဗာကုလကြောင့် ဤအံ့ဖွယ်များကို ကြား၍ အစေလကဿပက ရဟန်းပြုလိုကြောင်း လျှောက်ရာ မိတ်ဆွေကျွတ်တမ်းဝင်စေရန် အခြားမထေရ်တပါးထံလွှတ်၍ ရဟန်းပြုစေသည်၊ ယင်းအရှင်လည်း တရားအားထုတ်ရာ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>အရှင်ဗာကုလသည် သံကောက်-သော့ယူပြီး ကျောင်းစဉ်သွားကာ သူပရိနိဗ္ဗာန်စံတော့မည်ဖြစ်ကြောင်း လျှောက်ထားသည်၊ သံဃာစုမိသော် “ငါအသက်ရှိစဉ် ငါ့အတွက် မည်သူမျှ တာဝန်မတက်စေရသလို ပရိနိဗ္ဗာန်စံသောအခါလည်း မတက်စေရ” ဟု ကြံလျက် တေဇောကသိဏဈာန်ဝင်စားပြီး သံဃာ့အလယ်မှာ ထိုင်လျက်ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်တော်မူသည်။ ဝင်စံလျှင်ပင် ခန္ဓာကိုယ်မှ တေဇောဓာတ်လောင်ကျွမ်းကာ မုလေးပန်းရုံအဆင်းရှိ ဓာတ်တော်မျှသာ ကြွင်းတော့သည်။</p> <h3>၉။ နေခဲ့ဖူးသော ရှေးခန္ဓာအစဉ်ကို အောက်မေ့နိုင်သူတို့တွင် သောဘိတသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>အသညသတ်မှ ရောက်လာသော အရှင်မြတ်</h3> <p>အရှင်မြတ်သည် ရှေးဖြစ်ဟောင်းကို အောက်မေ့သောအခါ ကမ္ဘာ ၅၀၀-အသညသတ်ဘဝ ရုပ်ပဋိသန္ဓေကို ကောင်းကင်၌ ခြေရာပြသကဲ့သို့ နည်းဟူ၍ သိတော်မူသောကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်ရသည်။ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သောဘိတပုဏ္ဏားဖြစ်ကာ ရဟန်းပြု ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-163 <hr> အရှင်မြတ်သည် ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ် (ရှေးဖြစ်ဟောင်းသိသောဉာဏ်) ၌ လေ့လာမှုများသည့် အားလျော်စွာ အစဉ်သဖြင့် မိမိဖြစ်ရာဘဝကို အောက်မေ့လတ်သော် ယခုနောက်ဆုံး ပစ္ဆိမဘဝ ပဋိသန္ဓေကိုမြင်၍ (အရှင်ကား အသညသတ်မှ ဤလူ့ဘဝရောက်လာခဲ့ရာ ဒုတိယအသညသတ်ဘဝကိုမမြင်ဘဲ) တတိယဘဝ စုတိကိုသာ မြင်တော်မူသည်။ “သတ္တဝါများ သံသရာဝဋ်မှာ ခန္ဓာမဖြစ်သည် မရှိကြောင်း ဘယ်လိုနည်း” ဟု ဆင်ခြင်သောအခါ နည်းအားဖြင့် အသညသတ်ဘဝဖြစ်ရမည်ဟု ဆုံးဖြတ်ချက်ချနိုင်သည်၊ ထိုကိုအကြောင်းပြု၍ ဧတဒဂ်အရာ ဘုရားရှင်ထားတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀။ ဝိနည်းကိုဆောင်သူတို့တွင် ဥပါလိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ဘုရားဉာဏ်နှင့် နှီးနှောဆုံးဖြတ်နိုင်သည်</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ဘုရားထံတော်မှ ကမ္မဋ္ဌာန်းနာယူပွားများ၍ ရဟန္တာဖြစ်သကဲ့သို့ ဘုရားထံတော်မှပင် ဝိနည်းပိဋက သင်ယူရသည်၊ ဝတ္ထု ၃-မျိုးကို သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်နှင့် နှီးနှောဆုံးဖြတ်နိုင်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရသည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဆတ္တာသည် ဥပါလိဖြစ်လာကာ ဘဒ္ဒိယ၊ အနုရုဒ္ဓ၊ ကိမိလ၊ ဘဂု၊ အာနန္ဒာ၊ ဒေဝဒတ္တ သာကီဝင်မင်းသား ၆-ဦးတို့ကို ဆံမုတ်ဆိတ်သုတ်သင် တန်ဆာဆင်ပေးရသည်။</p> <h3>ကျေးဇူးရှိ၍ ဥပါလိအရှင်ကို တောကျောင်းမနေစေချင်</h3> <p>ဘုရားရှင် အနုပိယသရက်ဥယျာဉ်၌ သီတင်းသုံးစဉ် အထက်ပါမင်းသား ၆ ဦးတို့နှင့်အတူ ရဟန်းပြုသည်။ အရှင်ဥပါလိက ဘုရားထံတော် ကမ္မဋ္ဌာန်းတရား နာယူပြီး တောကျောင်းသွားနေဖို့ ခွင့်တောင်းရာ “ချစ်သား၊ သင် တောကျောင်းမှာနေလျှင် ဝိပဿနာဓူရသာ တိုးတက်လိမ့်မည်၊ ငါဘုရားထံနေလျှင် ဂန္ထဓူရနှင့်တကွ ၂-ပါးလုံး ပြည့်စုံလိမ့်မည်” ဟု မိန့်သဖြင့် မသွားရတော့ဘဲ တရားအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်၊ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင်ပင် ဝိနည်းပိဋကအားလုံးကို သင်ကြားပို့ချပေးတော်မူသည်။</p> <p>နောက်ပိုင်းအချိန် ၃-ဝတ္ထုဆုံးဖြတ်တော်မူရာ ဘုရားရှင် ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်၊ ကုမာရကဿပဝတ္ထုကား လူ့ဘဝက ရလာသော ကိုယ်ဝန်ဖြစ်၍ မိခင်ဘိက္ခုနီမှာ အပြစ်မရှိကြောင်း စသည်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ပုံအကျယ်ပြပြီးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-164 <hr> ဘာရုကစ္ဆကဝတ္ထုကား- ဘာရုကစ္ဆကသင်္ဘောဆိပ်အရပ်သား ရဟန်းတပါးသည် “မယားဟောင်းကို မေထုန်မှီဝဲရသည်” ဟုအိပ်မက်မက်ရာ “ပါရာဇိကကျပြီ” ဟုယူဆပြီး ဘာရုကစ္ဆကမြို့အသွား အရှင်ဥပါလိနှင့် တွေ့၍ “အာပတ်မသင့်” ဟု ရဲရဲတောက်ဆုံးဖြတ်ပေးလိုက်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်မျိုး ယခင်က ဘုရားဆုံးဖြတ်ပြီး မရှိသော်လည်း အိပ်မက်၌ သုက်လွှတ်ခြင်းကြောင့် အာပတ်မသင့်မှုကို နည်းယူ၍ ဆုံးဖြတ်နိုင်ရကား ဘုရားရှင် ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <p>အဇ္ဇုကဝတ္ထုကား- ဝေသာလီပြည်၌ အရှင်အဇ္ဇုက၏ ဒါယကာရင်းတဦးမှာ သားနှင့် တူ ၂-ဦးရှိရာ ဒါယကာက အရှင်အဇ္ဇုကကို “ဤသူငယ် ၂-ယောက်တွင် ရတနာ ၁-ပါးကို ကြည်ညိုသူအား ဤဥစ္စာ၏ တည်နေရာကို မိန့်ကြားပါ” ဟု လျှောက်ထားပြီး ထိုဒါယကာ ကွယ်လွန်သွားသည်၊ တူသည်သာ အမူအရာနှင့် ညီသဖြင့် ဥစ္စာတည်ရာကို တူဖြစ်သူအားသာ ပြောကြားလိုက်သည်၊ တူဖြစ်သူသည် ထိုဥစ္စာစုဖြင့် အရောင်းအဝယ်ပြုရာ စီးပွားဖြစ်၍ ဒါနလည်းပြုသည်၊ သားဖြစ်သူသိ၍ အရှင်အာနန္ဒာအား “သားနှင့်တူ မည်သူက ဖခင်၏အမွေခံဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ သားသည်သာအမွေခံဟု မိန့်လျှင် သားဖြစ်သူက “အရှင်အဇ္ဇုကသည် တပည့်တော်တို့၏ ဥစ္စာစုကို တပည့်တော်အား မညွှန်ကြားဘဲ တူအားညွှန်ကြားပါသည်” ဟု လျှောက်လိုက်သည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာ၏ အမှားဝိနိစ္ဆယ။ ။ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဖြစ်ရပ်စုံ မလေ့လာဘဲ “ထိုသို့ဖြစ်လျှင် အရှင်အဇ္ဇုက ပါရာဇိကကျပြီ” ဟု မိန့်ကြားလိုက်ရာ အရှင်ဥပါလိက “ဥစ္စာရှင်မှာသည့်အတိုင်း ပြောသူရဟန်းအား အဘယ်အာပတ် သင့်သနည်း” ဟု မေးသည်တွင် “ဒုက္ကဋ်မျှပင် မသင့်ကြောင်း” အရှင်အာနန္ဒာ လျှောက်ထားသဖြင့် “ဖြစ်ရပ်စုံမိန့်ကြားပြီး အရှင်အဇ္ဇုက အပြစ်မရှိ” ဟု ရဲရဲတောက် ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်လည်း အရှင်ဥပါလိအား ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၁။ ဘိက္ခုနီမများကို ဆုံးမတတ်သူတို့တွင် နန္ဒကသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>တစုပေါင်းတည်း ဘိက္ခုနီ ၅၀၀-တို့ကို အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်စေနိုင်သောကြောင့် ယင်းဧတဒဂ်ရသော အရှင်မြတ်ကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့သား ရဟန်းဖြစ်၍ တရားအားထုတ်ကာ ရဟန္တာဖြစ်ပြီး ရှေးဖြစ်ဟောင်းကိုသိသော ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်၌ အလေ့အလာများသည်။ တရားနာလာကြသူ ပရိသတ်အားလုံးတို့၏ စိတ်ကို ဆွဲဆောင်ကာ ဟောစွမ်းနိုင်သဖြင့် ဓမ္မကထိကအကျော် အရှင်နန္ဒက ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-165 </p><hr> <h3>မဟာသမယသုတ်ဆိုင်ရာ ရဟန္တာငါးရာ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ရောဟိဏီမြစ်ရေကြောင့် ရန်ပွားကြကုန်သော ကပိလနှင့် ကောလိယ သာကီဝင်များကို ရန်ငြိမ်းစေပြီး ၂၅၀-စီထွက်၍ ရဟန်းပြုကြရာတွင် မမွေ့လျော်မှု ဖြစ်လာကြသဖြင့် ထိုရဟန်း ၅၀၀-ခေါ်ပြီး ကုဏာလအိုင်ကြွကာ ကုဏာလဇာတ်တော်ကို ဟောကြားသည်။</p> <p>ထိုဇာတ်တော်ဖြင့် ရဟန်း ၅၀၀-သံဝေဂရပုံ သိတော်မူပြီး သစ္စာ ၄-ပါး ဟောကြားတော်မူရာ အားလုံး သောတာပန်တည်ကြသည်၊ နောက်ပိုင်း မဟာသမယသုတ်ဟောအပြီးတွင် ရဟန်းတော် ၅၀၀ လုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထိုအရှင်မြတ်များ၏ ဇနီးဟောင်း ၅၀၀-တို့သည် “ငါတို့ ယခုအခါ ဤနန်းတော်မှာ ဘာလုပ်ကြရတော့မှာလဲ” ဟု ဆိုကာ အားလုံးသဘောတူ မိထွေးတော် ဂေါတမီထံ ချဉ်းကပ်၍ ရဟန်းအဖြစ်တောင်းကြ၊ ရကြသည်။ ဤရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံးပင် လွန်ခဲ့သောဘဝက နန္ဒကမထေရ် မင်းသားဖြစ်စဉ် မိဖုရားများ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းများ မိမိကြောင့် အကောက်အထင် မရောက်စေချင်</h3> <p>ရဟန်းများက ရဟန်းမိန်းမများကို အလှည့်ကျ ဆုံးမဖို့ ဘုရားရှင် မိန့်ထားရာ အရှင်နန္ဒက အလှည့်ရောက်သော် ထိုရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံး ရှေးဘဝက မိမိ၏ ဇနီးများဖြစ်ခဲ့ပုံသိ၍ “ဤရဟန်းမိန်းမများအလယ် ထိုင်ကာ ဥပမာမျိုးစုံ အကြောင်းကုန်အောင် ထုတ်ဆောင်၍ တရားဟောနေသော ငါ့ကို ရှေးဖြစ်ဟောင်း အောက်မေ့နိုင်သည့် ရဟန်းတပါးမြင်သွားလျှင် ဤအတိတ်အကြောင်း ကြည့်ပြီး အရှင်နန္ဒကသည် ယနေ့ထိအောင် မောင်းမမိဿံတွေကို လက်မလွှတ်နိုင်သေးပါတကား၊ မောင်းမမိဿံ ခြွေရံပြည့်ဝ ဤအရှင်နန္ဒကသည် တင့်တယ်ပါပေစွ” ဟု အပြစ်တင်မည်ထင်သည်၊ ဤသို့လျှင် ဆင်ခြင်မိသောကြောင့် ကိုယ်တိုင်မသွား၊ အခြားရဟန်းတပါးကို ကြွစေသည်။</p> <p>ရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-တို့ကမူ အရှင်နန္ဒက၏ ဩဝါဒကိုသာ တောင့်တကြ၏၊ အကြောင်းကြောင့်ပင် ဘုရားရှင်က “ကိုယ့်အလှည့်ရောက်လျှင် တပါးသူ မစေလွှတ်ဘဲ ကိုယ်တိုင်သွား ဆုံးမပါ” ဟု မိန့်ရသည်၊ အရှင်နန္ဒကသည် မရှောင်နိုင်တော့ဘဲ ၁၄-ရက်နေ့ ဩဝါဒပေးပြီး၍ အာယတန ၆-ဖြာ ဒေသနာကိုဟောရာ ရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံး သောတာပန်တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-166 </p><hr> <h3>တင်ရှိကျေးဇူး ကူးလူးဆက်ဆံ မြတ်နိဗ္ဗာန်</h3> <p>ဘိက္ခုနီမများ ဝမ်းသာပြီး ဘုရားထံသွား၍ မိမိတို့ရအပ်သော ဂုဏ်ကို လျှောက်ကြားရာ ဘုရားရှင်က နန္ဒက၏ ထိုတရားဖြင့်ပင် ဘိက္ခုနီမများ ရဟန္တာဖြစ်မည်ကို မြင်တော်မူသဖြင့် “နောက်နေ့လည်း နန္ဒကထံသွား တရားနာကြ” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူလိုက်သည်၊ နောက်နေ့ အရှင်နန္ဒက၏ တရားနာအပြီးတွင် ရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထိုနေ့ပင် ဘိက္ခုနီမများ ဘုရားထံလာကြရာ တရားဒေသနာ၏ အကျိုးရှိပုံကို ဘုရားရှင်သိတော်မူရကား “မနေ့က နန္ဒက၏ တရားသည် ၁၄-ရက် လနှင့်တူ၍ ယနေ့ တရားသည် ၁၅-ရက်လနှင့်တူသည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး အရှင်နန္ဒကအား ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၂။ ဣန္ဒြေကို စောင့်စည်းသူတို့တွင် နန္ဒသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ကိလေသာမဖြစ်အောင် အသိဖြင့်ကြည့်သော အရှင်နန္ဒ</h3> <p>ဘုရားရှင်၏ တပည့်များအားလုံး ဣန္ဒြေစောင့်စည်းကြသော်လည်း နန္ဒထေရ်ကား အရပ် ၁၀-မျက်နှာ ကြည့်လိုရာကို သမ္ပဇည ၄-ပါးမပါဘဲ ကြည့်တော်မမူသောကြောင့် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်ရသည်။ အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>နောက်ဆုံးဘဝ ကပိလဝတ်ပြည် မဟာပဇာပတိဂေါတမီ၏သား နန္ဒမင်းသား ဖြစ်လာသည်၊ ဘုရားလောင်း သိဒ္ဓတ္ထကား အစ်မတော် မဟာမာယာဒေဝီက ဖွား၍ မိဘတူ မိကွဲ ၂ ရက် ၃-ရက်သာ ဘုရားလောင်းအောက် နန္ဒမင်းသားငယ်သည်၊ အရပ်တော်လည်း လက် ၄-သစ်မျှသာ နိမ့်၏၊ မယ်တော်ဘုရား နတ်ရွာလားသော် ဘုရားလောင်းကို မိထွေးတော်ဂေါတမီက ကိုယ်တိုင် နို့တိုက်မွေး၏၊ သားရင်း နန္ဒမင်းသားကိုမူ အထိန်းတော်များထံ ထားသည်။</p> <p>ယသော်ဓရာဟန် ပဓာန်သို့ထင်ရ။ ။ ဘုရားလောင်း ဘုရားဖြစ်ကာ ဓမ္မစကြာဟောပြီး ရာဇဂြိုဟ်ကြွ သီတင်းသုံးပြီး၍ ကပိလဝတ်ပြည်သို့ ကြွသောအခါ ပထမဆုံးဖူးရလျှင်ပင် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး သောတာပန်တည်သည်၊ နောက်နေ့ နန်းတော်ကြွ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးတော်မူရာ နန်းတွင်းပရိသတ် အားလုံး ဘုရားရှင်အား ပူဇော်ရှိခိုးလာကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-167 <hr> ယသော်ဓရာမိဖုရားကား “ငါ့ကျေးဇူး အထူးရှိလျှင် ငါ့ထံအရှင့်သားကိုယ်တိုင် ကြွလာလိမ့်မည်၊ ကြွလာမှ ရှိခိုးမည်” ဟု တိုက်တွန်းသူများအား ပြန်ပြောပြီး ဘုရားထံမသွားပေ၊ ဘုရားရှင်သည် ခမည်းတော်နှင့် အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါးကို ခေါ်တော်မူပြီး ယသော်ဓရာအဆောင်သို့ ကြွတော်မူသည်၊ “ယသော်ဓရာ လိုသလိုရှိခိုးပါစေ၊ မတားရ” ဟုလည်း မိန့်ထားသည်၊ မင်းသမီးကညာ ၁၀၉၀ အပါအဝင် ကချေသည် မောင်းမ ၄-သောင်းသည် ဘုရားရှင်ကြွလာသည်ကြားလျှင်ပင် ယသော်ဓရာအမိန့်အရ အားလုံး ဖန်ရည်စွန်းသောအဝတ် ဝတ်ကြရ၏။ ဘုရားရှင်ကြွလာ၍ ထိုင်တော်မူလျှင် ယသော်ဓရာသည် အပြေးလာရောက်ပြီး ဘုရားရှင်၏ ဖမျက်တော် ၂-ဘက်ကို မိမိ လက် ၂-ဘက်ဖြင့် တအားကုန်ဆွဲဖက်ကာ ဖမိုးတော်ထက်၌ နဖူးတင်ပြီး အားပါးတရ ရှိခိုးသည်။</p> <h3>ခမည်းတော်က ချွေးမတော်ကျေးဇူး ချီးကျူး</h3> <p>ထိုအခါ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးက “သားတော်ဘုရား၊ သမီးယသော်ဓရာသည် သားတော် ဖန်ရည်စွန်းအဝတ်ဝတ်ပြီ ကြားချိန်ကစ၍ ဖန်ရည်စွန်းအဝတ် ဝတ်ခဲ့ပါသည်၊ ဆွမ်းတထပ်သာဘုဉ်းပေးကြောင်း ကြားလျှင်လည်း တထပ်သာစား၍ မြတ်သောနေရာ သားတော်စွန့်ပယ်လျှင်လည်း သမီးယသော်ဓရာသည် ကြိုးပြားညောင်စောင်း၌သာ အိပ်ခဲ့ပါသည်။</p> <p>ပန်းနံ့သာ ရှောင်ကြဉ်ပြီကြားလျှင်လည်း ရှောင်ကြဉ်ကာ သားတော် တောထွက်သွားသဖြင့် ဆွေတော်မျိုးတော်ထဲမှ မင်းညီမင်းသားများ၏ စောင့်ရှောက်လိုကြကြောင်း သဝဏ်လွှာမှန်သမျှကိုလည်း ငဲ့စောင်း၍မျှ မကြည့်ရှာသော ကျေးဇူးဂုဏ် အထူးရှိကြောင်း” လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က-</p> <p>“ခမည်းတော်အစောင့်အရှောက်ရှိပြီး ဉာဏ်ပညာရင့်လာသောယသော်ဓရာအဖို့ သူ့ကိုယ်သူ ထိန်းသိမ်းနိုင်သည်မှာ အံ့ဩဖွယ်မဟုတ်ပါ၊ ရှေးနုစဉ်အခါ ထိန်းသိမ်းသူမရှိပါဘဲ စန္ဒတောင်ခြေမှာ လှည့်ပတ်သွားလာပြီး သူ့ကိုယ်သူ ထိန်းသိမ်းနိုင်ခဲ့ပါသည်”</p> <p>ဟု မိန့်ကြားကာ စန္ဒကိန္နရီဇာတ်တော် ဟောကြားပြီးလျှင် နိဂြောဓာရုံကျောင်းတော် ပြန်ကြသည်။</p> <h3>မင်္ဂလာ ၅-ပါးထားခဲ့ရသော နန္ဒမင်းသား</h3> <p>၃-ရက်မြောက်သောနေ့၌ နန္ဒမင်းသားအား ၁။ မင်းသားငယ်၏ ဆံထုံးကိုဖြည်၍ အိမ်ရှေ့မင်း ဦးသျှောင်ထုံးမင်္ဂလာ၊ ၂။ အိမ်ရှေ့မင်းတံဆိပ်ပါသော ရွှေပြားနဖူးသင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-168 <hr> ကျစ်တပ်ဆင်ခြင်းမင်္ဂလာ၊ ၃။ အိမ်ရှေ့စံနန်းတော်အပ်ပွဲမင်္ဂလာ၊ ၄။ နှမတော် ဇနပဒကလျာဏီနှင့် ထိမ်းမြားခြင်းမင်္ဂလာ၊ ၅။ အိမ်ရှေ့ထီးဖြူတော် စိုက်ဆောက်အပ်နှင်းခြင်းမင်္ဂလာ ၅-မျိုး ကျင်းပရာတွင် ဘုရားရှင် နန်းတော်ကြွကာ မင်္ဂလာတရားဟောပြီးနောက် အပြန်တွင် နန္ဒမင်းသားကို သပိတ်ယူစေသည်။</p> <p>နန္ဒမင်းသားကို ရဟန်းပြုပေးလိုသဖြင့် ကျောင်းတော်သို့ ခေါ်လိုရကား ရွှေနန်းခန်းမဆောင်၌ သပိတ်ကိုယူရန်ဖြစ်သော်လည်း ဘုရားရှင်ပြန်မယူ၊ နန္ဒမင်းသားကလည်း ရိုသေလှသဖြင့် သပိတ်ပြန်ယူဖို့ မလျှောက်ပေ၊ စောင်းတန်းဦးရောက်လျှင် ပြန်ယူကောင်းပါရဲ့ဟု မင်းသားကြံစည်သော်လည်း ဘုရားရှင်က ပြန်မယူ၊ စောင်းတန်းရင်း အောက်ခြေ နန်းတော်ပြင်ပ မည်သည့်နေရာမှ ပြန်မယူသဖြင့် လိုက်ပါနေရသည်။</p> <h3>ချစ်သူ၏စကားဆိုလျှင် မေ့လို့ပင် မရပါ</h3> <p>သပိတ်ပိုက်လိုက်သော် နန္ဒမင်းသားကို ဇနပဒကလျာဏီမင်းသမီးမြင်သဖြင့် “အရှင့်သား၊ မြန်မြန်ပြန်ကြွခဲ့ပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ ထိုစကားကို ကြားယောင်ရင်း ကျောင်းတော်ရောက်သွားသည်။ “ရဟန်းပြုမည်လော” ဟု ဘုရားရှင်ကမေးရာ ဆန္ဒမရှိသော်လည်း ရိုသေလေးစားလှသဖြင့် “ပြုပါမည်” ဟု ဝန်ခံချက်အရ ရဟန်းပြုပေးလိုက်သည်။</p> <p>ရဟန်းဖြစ်ပြီးသော်လည်း ဇနပဒကလျာဏီမင်းသမီး၏စကားကိုသာ သတိရကာ အနီးလာရပ်နေသလိုဖြစ်ပြီး သာသနာ၌ မပျော်သဖြင့် ကျောင်းတိုက်အပြင်ဘက် ထွက်ပြေးသည်၊ ချုံဖုတ်သစ်ပင်တခုလောက်လန်လျှင်ပင် ဘုရားရှင်ရှေ့က လာရပ်နေသလို ဖြစ်၍ မီးထိကြက်တောင်ပမာ တွန့်ဆုပ်ပြီး မိမိနေရာ ပြန်ဝင်ရတော့သည်။</p> <p>“နန္ဒ အမေ့လွန်နေသည်၊ အပျင်းမဖျောက်နိုင်ရှာ၊ သူစိတ်ငြိမ်းချမ်းသွားအောင် ပြုသင့်သည်” ဟု ဘုရားရှင်ဆင်ခြင်တော်မူကာ “လာလော့၊ နတ်ပြည်အလည်သွားကြစို့” ဟု မိန့်ကြားသည်၊ “တန်ခိုးရှင်များမှ သွားနိုင်သောနေရာ တပည့်တော် ဘယ်သို့သွားမည်နည်း” ဟု နန္ဒကလျှောက်ရာ “သွားလိုစိတ်သင်ဖြစ်လျှင် သွား၍ နတ်ပြည်ကိုမြင်လိမ့်မည်” ဟု မိန့်ပြီး ဘုရားရှင်တန်ခိုးတော်ဖြင့် နတ်ပြည်သို့ ခေါ်ဆောင်တော်မူသည်။</p> <h3>တဏှာဟူသည် သာရာသို့ပါမြဲ</h3> <p>နတ်ပြည်မရောက်မီလမ်းကြား မီးလောင်သစ်ငုတ်တခု၌ နား နှာခေါင်း အမြီးများ မီးလောင်ထားသော မျောက်အိုမကို ပြတော်မူပြီး တာဝတိံသာသိကြားမင်းနေရာကို ကြည့်လျှင်ပင် သိကြားမင်း၏ပျော်တော်ဆက် နတ်သမီး ၅၀၀ ကို မြင်တော့သည်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-169 <hr> နတ်သမီးအာရုံကို မမှိတ်မသုံကြည့်နေသော အရှင်နန္ဒကို “ဤနတ်သမီးများနှင့် ဇနပဒကလျာဏီ မည်သူက မြတ်နိုးဖွယ်ရှိသနည်း” ဟု ဘုရားရှင်က မေးတော်မူရာ “နတ်သမီးများကိုထောက်ဆလျှင် ဇနပဒကလျာဏီသည် နား နှာခေါင်း ပြတ်ကျိုးသော အရုပ်ဆိုးမျောက်အိုမပမာ ထင်ရပါသည်ဘုရား” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“ရဟန်းတရားအားထုတ်သူများအတွက် ဤနတ်သမီးမျိုး အရမခက်ပါ” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ကြားရာ “တပည့်တော်အတွက် ဘုရားရှင် အာမခံလျှင် ရဟန်းတရား တပည့်တော် အားထုတ်ပါမည်ဘုရား” ဟု အရှင်နန္ဒက လျှောက်ထားသဖြင့် “ရွတ်ရွတ်ချွံချွံ ကြိုးစားလေ၊ သင့်အတွက် ပဋိသန္ဓေရှိသော အသေမျိုးဖြစ်လျှင် ဤနတ်သမီးများရဖို့ ငါဘုရား တာဝန်ယူ အာမခံသည်” ဟု မိန့်ကြားကာ လိုသမျှ လှည့်လည်သွားလာပြီး ဇေတဝန်ကျောင်းတော် ပြန်ကြသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓ၏ ပရိယာယ် နားလည် ခုမှ အရှင်နန္ဒ</h3> <p>ထိုအခါမှစ၍ နေ့ညမပြတ် အရှင်နန္ဒ အားထုတ်နေရာ ဘုရားရှင်ကလည်း ရဟန်းများကို “ရဟန်းတပါး နတ်သမီးများ လိုချင်၍ ဘုရားရှင်ကို အာမခံထား တရားအားထုတ်နေသည်ဟု နန္ဒနေရာ အနီးအပါး သွားပြောဆိုလှည့်လည်ကြ” ဟု မိန့်ကြားထားသည်။</p> <p>ရဟန်းတော်များသည် ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူတိုင်း အရှင်နန္ဒ ကြားလောက်ရာမှာ “နတ်သမီးများလိုချင်၍ တရားအားထုတ်သည်ဆိုလျှင် အရှင်နန္ဒသည် ကြေးစားရဟန်း ဖြစ်နေပါပေါ့လား၊ အဝယ်တော်ရဟန်း ဖြစ်နေပါပေါ့လား၊ ခိုခြေအဆင်းရှိသော နတ်သမီးများရဖို့ အရှင်နန္ဒအား ဘုရားရှင်က အာမခံပေးဆိုပါကလား” ဟု လှည့်လည်ပြောဆိုရာ အရှင်နန္ဒသည် ထိုစကားကိုကြား၍ “ဤကိုယ်တော်တို့ ငါ့ကို ရည်ရွယ်၍ ပြောင်နေကြသည်။ ငါ့အလုပ်မဟုတ်တော့ပြီ” ဟု ဆင်ခြင်မှုဖြစ်ကာ ဝိပဿနာပွားသဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ် ဆိုက်သွားသည်။</p> <h3>လောကဓံရှစ်ဖြာ ခံနိုင်လာဖို့ ကြိုးစားစို့</h3> <p>အရှင်နန္ဒ ရဟန္တာဖြစ်သွားကြောင်း ရဟန္တာဗြဟ္မာကြီးတဦး ဘုရားသွားလျှောက်သည်၊ ဘုရားရှင်လည်း ကိုယ်တိုင် သိတော်မူ၏၊ နောက်နေ့၌ အရှင်နန္ဒသည် ဘုရားထံချဉ်းကပ်ပြီး “တပည့်တော်အတွက် မြတ်စွာဘုရား အာမခံချက်မှ တပည့်တော် လွှတ်ပါ၏ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်၊ ဘုရားရှင်က “ချစ်သားနန္ဒ၊ သင် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကြောင်း ငါဘုရားသိသလို ဗြဟ္မာတဦးကလည်း လာလျှောက်သည်၊ သင် အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ချိန်ကပင် ငါဘုရား၏ အာမခံချက်လွတ်ပြီးဖြစ်သည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ယခင်က ကာမအာရုံဖြင့် တုန်လှုပ်သော်လည်း ယခုအခါ အရှင်နန္ဒ၏ မတုန်လှုပ်ပုံကို သိမြင် ဝမ်းမြောက်တော်မူကာ—<br> <br>စာမျက်နှာ-170 <hr> “သံသရာညွန်ကို နိဗ္ဗာန်ကမ်းရောက် လွန်မြောက်ပြီးသော ကိလေသာကာမ ဆူးကို နှိပ်ချေအပ်ပြီးသည်ဖြစ်၍ မောဟကုန်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်နိဗ္ဗာန်သို့ အစဉ် ဆိုက်ရောက်တော်မူသော ရဟန္တာရဟန်းသည် ကောင်းဆိုး ၂-တန် လောကဓံတို့၌ ပုထုဇဉ်များပမာ ဖောက်ပြန်တုန်လှုပ်ခြင်း မရှိတော့ပေ”...<br> ဟု ဥဒါန်းကျူးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၃။ ရဟန်းယောကျ်ားတို့ကို ဆုံးမတတ်သူတို့တွင် မဟာကပ္ပိနသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ မြို့ပြပြည်ရွာ မိုးခိုလာ</h3> <p>တချိန်တည်းတွင် ရဟန်းပေါင်း ၁၀၀၀-အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်အောင် ဆုံးမနိုင်သောကြောင့် ဘိက္ခုဩဝါဒက ဧတဒဂ်ရ အရှင်ကပ္ပိနကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းကား တခုသောဘဝဝယ် ဗာရာဏသီပြည်အနီး ယက်ကန်းသည်ရွာကြီးဝယ် ယက်ကန်းသည် ဦးစီးမှူးဖြစ်လာသည်။ ဟိမဝန္တာ၌ ဆောင်း နွေ ၈-လနေပြီး၍ မိုး ၄-လ ဇနပုဒ်၌ နေလေ့ရှိသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတထောင်တို့သည် ဗာရာဏသီမြို့အနီး ကောင်းကင်မှဆင်းကာ ကျောင်းဆောက်ရန် လက်မှုကို မင်းကြီးထံ အရှင်မြတ် ၈-ဆူအား အတောင်းလွှတ်သည်။</p> <h3>သဒ္ဓါရှင်အမျိုးသမီးကြောင့် အရှင်များ အကျိုးပြီးသည်</h3> <p>ဗာရာဏသီမင်းကြီးသည် လယ်ထွန်မင်္ဂလာပွဲရှိနေ၍ ယနေ့မှ နောက် ၃-ရက်မြောက်နေ့မှ ဆောက်ပါရစေဟု လျှောက်ထားသည်၊ ဆွမ်းကိစ္စမပင့်ဖိတ်သဖြင့် အရှင်မြတ်များ နန်းတော်မှ ပြန်ကြွရာ ဗာရာဏသီသို့လာသော ယက်ကန်းသည် ဦးစီးမှူး၏ ဇနီးနှင့်တွေ့၍ မေးလျှောက်ချက်အရ အရှင်မြတ်များက အကြောင်းစုံ မိန့်ကြားသည်။ သဒ္ဓါပညာ လိမ္မာစုံသည့် အမျိုးသမီးသည် အရှင်မြတ် ၈-ပါးအား နက်ဖြန်အတွက် ဆွမ်းစားပင့်ရာ “ငါတို့ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတထောင်ရှိသည်” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် “အားလုံးကိုပင် အိမ်ပေါင်း ၁၀၀၀-အတွက် တပါးစီသာဖြစ်၍ ပင့်ပါသည်၊ ကျောင်းဆောက်၍လည်း လှူပါမည်” ဟု ပြတ်သားစွာ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဦးစီးမှူးဇနီး အမျိုးသမီးသည် ရွာတွင်းဝင်ကာ အရှင်မြတ် ၁၀၀၀-အတွက် နေရာထိုင်ခင်း ယာဂု ဆွမ်း စီစဉ်နှိုးဆော်သည်၊ ရွာလယ် မဏ္ဍပ်၌ အရှင်မြတ်များအား နောက်နေ့ ဆွမ်းကပ်ကြပြီး ဝါတွင်း ၃-လ သီတင်းသုံးရန် လျှောက်ထားရာ ခံဝန်ချက်ရသဖြင့် တအိမ်တယောက် တောသို့ဝင်၍ သစ် အဆောက်အဦယူကာ ကျောင်းဆောက်ကြရန် နှိုးဆော်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-171 </p><hr> <h3>ကောင်းမှုရှင်များ စုပေါင်းနေရာ တာဝတိံသာ</h3> <p>ရွက်သစ်မိုးကျောင်းပေါင်း တထောင်၌ တပါးစီ သီတင်းသုံးရာ ဆိုင်ရာကျောင်းဒကာက ဝါတွင်း ၃-လ ပြုစုရသည်၊ ဦးစီးမှူး၏ဇနီး အစီအစဉ်အရ တထောင်စီတန်သော ဝါကျွတ်သင်္ကန်း တစုံစီ လှူဒါန်းပြီး အနုမောဒနာပြုကာ အရှင်မြတ်များ ဖဲကြွကြသည်။ ယက်ကန်းသည်များအားလုံးလည်း အဖွဲ့လိုက် တာဝတိံသာ၌ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီပြည် သူကြွယ်ဇနီးမောင်နှံများဖြစ်ကာ ယက်ကန်းသည် ဦးစီးမှူးလင်မယားသည် အကြီးဆုံး သူကြွယ်လင်မယားဖြစ်လာသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားကျောင်းတော်သို့ သူကြွယ်သဌေးကတော်များ တရားနာသွားကြရာ ကျောင်းတိုက်ဝင်မိလျှင် မိုးကြီးရွာသွန်းလေသည်။ အခြားသူများမှာ ဆွမ်းခံသံဃာ ဆွေမျိုးသာမဏေ စသည်တို့နေရာ ကျောင်းပရိဝုဏ်တို့သို့ မိုးခိုဝင်သွားကြသော်လည်း သူကြွယ်တို့အဖွဲ့မှာ ဝင်ဖို့ရာ ရဟန်း သာမဏေများ အသိမရှိကြသဖြင့် မိုးပုံခံကြရသည်။</p> <h3>မဟာကပ္ပိန အနာဂတ် ကျောင်းဒကာများဖြစ်ကြ</h3> <p>သူကြွယ်ကြီးက “အမောင်တို့၊ ငါတို့ဖြစ်ပုံကြည့်ကြစမ်း၊ အမျိုးကောင်းသားမှန်လျှင် ဤမျှဖြင့်ပင် ရှက်သင့်လှပြီ” ဆိုရာ “ကျွန်ုပ်တို့ ဘယ်ကောင်းမှု ပြုကြမည်နည်း” ဟု ကျန်သူကြွယ်များက မေးလာသဖြင့် “ငါတို့မှာ ရင်းနှီးတဲ့နေရာ မရှိ၍သာ ဖြစ်သည်၊ စုပေါင်း၍ ကျောင်းတိုက်တခု ဆောက်ကြရမည်” ဟု အကြံပေး ပြောကြားသည်။</p> <p>အားလုံးသဘောတူချက်အရ သူကြွယ်ကြီးက တထောင်၊ ကျန်သူကြွယ်များက ၅၀၀-စီ၊ သူကြွယ်ကတော်များက ၂၅၀-စီ စုပေါင်း၍ ပြာသာဒ် ၁၀၀၀-ခြံရံသော ကဿပဘုရား သီတင်းသုံးရန် ကျောင်းတိုက်ကြီး တည်ဆောက်သည်၊ မလောက်ငသဖြင့် နောက်ထပ် ထက်ဝက်စီ ပြန်စုဆောက်ရ၏။ ကဿပဘုရား အမှူးရှိသော ရဟန္တာ ၂-သောင်းအား ၇-ရက်ကြာ ကျောင်းရေစက်ချပွဲကျင်းပ လှူဒါန်းသည်။</p> <p>အကြီးဆုံးသူကြွယ်ကတော်ကား “သာလွန်ထူးခြား ဘုရားကို ပူဇော်မည်” ကြံစည်ကာ လိပ်ဆူးရွှေ (အနောဇာ) ပန်းအဆင်း ဝါဝင်းသော တထောင်တန် သင်္ကန်းလျာနှင့် တကွ လိပ်ဆူးရွှေပန်းတောင်းကိုယူ၍ ကျောင်းအနုမောဒနာ ပြုသောအခါ ဘုရားရှင်အား ပန်းဖြင့်ပူဇော်ပြီး သင်္ကန်းလျာအစုံကို ခြေတော်ရင်း၌ချထားပြီး “ဘဝတိုင်း ဘဝတိုင်း တပည့်တော်မကိုယ်သည် ဤအနောဇာ (လိပ်ဆူးရွှေ) ပန်းလို ပါဝင်းပါစေ၊ အနောဇာ ဟူ၍သာ အမည်လည်း တည်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းလျှောက်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-172 </p><hr> <h3>ချဖူးသော ရေစက် ပန္နက်ဖူးသော သစ္စာ</h3> <p>ငါတို့ဘုရား မပွင့်မီ သူကြွယ်ကြီးကား ကုက္ကုဋဝတီမြို့ မဟာကပ္ပိနမင်း ဖြစ်လာ၍ သူကြွယ်ကြီးကတော်ကား သာဂလမြို့ မဒ္ဒမင်းသမီးဖြစ်ကာ မဟာကပ္ပိနမင်းကြီး မိဖုရားကြီး အနောဇာဒေဝီ ဖြစ်လာသည်။ ကြွင်းသော သူကြွယ်၊ သူကြွယ်ကတော်များလည်း အမတ်၊ အမတ်ကတော်များ ဖြစ်လာကြသည်။ ထိုသူအားလုံးပင် မဟာကပ္ပိနမင်းနှင့် အလားတူ ဆင်၊ မြင်း၊ ရထားများ စီးရ၍ စည်းစိမ်တူ သုံးဆောင်ကြရ၏။ ကောင်းမှုတူ ပြုကြမှု၏ အကျိုးများဖြစ်ကြသည်။</p> <p>မဟာကပ္ပိနမင်းကြီးမှာ ဗလ၊ ဗလဝါဟန၊ ပုပ္ဖ၊ ပုပ္ဖဝါဟန၊ သုပတ္တ ဟု မြင်းကျော် ၅-စီးရှိရာ သုပတ္တမြင်းကို ကိုယ်တော်တိုင်စီး၍ ကျန် ၄-စီးကို သတင်းစကားယူရန် မြင်းစီးသူရဲကောင်းများအား အပ်နှင်းထားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် မြင်းသည်ကျော်များအား မြို့တော်မှ ၂-ယူဇနာ၊ ၃-ယူဇနာ ဝေးသော အရပ်လေးမျက်နှာသို့ နံနက်စောစောထ၍ တံခါး ၄-ပေါက်မှ သတင်းယူသွားစေပြီး လျင်မြန်စွာ ပြန်လျှောက်ကြရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူလာ၍ သာဝတ္ထိမြို့ သီတင်းသုံးစဉ် သာဝတ္ထိမြို့မှ ကုန်သည်များ ထွက်ကုန်ယူ၍ ကုက္ကုဋဝတီမြို့ လာကြသည်၊ လက်ဆောင်ယူ၍ မင်းထံအဖူးမြော်လာကြရာ ဥယျာဉ်တော်သွားသည်ကြား၍ ဥယျာဉ်တော်လိုက်ကာ ရှိခိုး၍ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာဆက်သကြသည်။</p> <h3>သတင်းထူးပေးနိုင်၍ ၃-သိန်းဆုရသည်</h3> <p>မင်းကြီးမေးမြန်းသဖြင့် ယူဇနာ ၁၂၀-ဝေးသော သာဝတ္ထိမြို့မှ လာ၍ သာဝတ္ထိပြည် သာယာဝပြောကြောင်း၊ မင်းလည်း တရားသဖြင့် အုပ်စိုးကြောင်း လျှောက်ထားပြီးနောက် သတင်းထူး ရှိ မရှိ မေးမြန်းရာ ရှိပါကြောင်း၊ မသန့်ရှင်းသော ခံတွင်းဖြင့် မလျှောက်လိုကြောင်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>မင်းကြီးက ရွှေကရားဖြင့် ရေကိုပေးမှ ကုန်သည်များ ခံတွင်းဆေးကာ ဘုရားရှင်ရှိရာသို့ လက်အုပ်ချီလျက် “ဘုရားရတနာ လောက၌ ပွင့်နေပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ “ဘုရားသံ” ကြားကာမျှ၌ပင် မင်းကြီးတကိုယ်လုံး ဖရဏာပီတိ လွှမ်းခြုံမိလေသည်။ “ဘုရား ဟုတ်ကြရဲ့လား မောင်မင်းတို့” ဟု ထပ်မေးရာ ဟုတ်မှန်ပါကြောင်း ၃-ကြိမ် မေး ဖြေ ပြီး ၄-ကြိမ်မြောက်၌ကား “ဘုရားဟူသော စကားသည် အတိုင်းမသိ မြတ်သည်” ဟု ကြည်ညိုကာ အသပြာ တသိန်း ဆုပေးပြီးနောက် သတင်းထူးကို မေးပြန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-173 <hr> “တရားရတနာ ဖြစ်ပေါ်နေပါသည်” ဟု လည်း ၃-ကြိမ် မေး ဖြေပြီး တသိန်းဆုပေးကာ “သံဃာရတနာ ဖြစ်ပေါ်နေပါသည်” ဟု သတင်းစကားအတွက်လည်း တသိန်းဆုပေးပြီး အသပြာ ၃-သိန်း ဆုပေးကြောင်း ရွှေပြား၌ စာရေးကာ မိဖုရားကြီးထံ အတောင်းလွှတ်သည်၊ တိုင်းပြည်ကို မိဖုရားကြီးအား အပ်လိုက်ကြောင်းနှင့် ငါတို့ကား ဘုရားကိုရည်မှန်း၍ ရဟန်းပြုသွားကြောင်း လျှောက်ထားကြဟုလည်း မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ကုန်သည်များ သွားကြသော် မင်းကြီးက အမတ်များကို “ဘုရားရတနာ လောက၌ ပွင့်နေပြီဖြစ်ရာ ငါရဟန်းပြုတော့မည်၊ သင်တို့မည်သို့ ပြုမည်နည်း” ဟု မေးရာ အမတ်များကလည်း ရဟန်းပြုမည် ဝန်ခံကြသဖြင့် အိမ်ကိုပင်မပြန်တော့ဘဲ ရွှေ ငွေ ဥစ္စာကိုလည်း မစီစဉ်မပန်ကြားတော့ဘဲ မူလမြင်းများကိုစီးပြီး တောထွက်ကြသည်။</p> <h3>မဟာနာထက် စေတနာသာသော အနောဇာဒေဝီ</h3> <p>ကုန်သည်များသည် အနောဇာမိဖုရားကြီးထံ သွား၍ မင်းကြီးသဝဏ်လွှာ ငွေ ၃-သိန်းတောင်းခံလွှာကို တင်ပြရာ “မင်းကြီးပေးသော ဆု ဤမျှများအောင် မောင်မင်းများက အဘယ်ကျေးဇူး အထူးပြုပါသနည်း” ဟု မိဖုရားကြီးကမေးရာ “ချစ်မြတ်နိုးအပ်သော သတင်းထူးဆက်သသောကြောင့်” ဟု ကုန်သည်များက လျှောက်ကြသည်။</p> <p>“အစ်မတော်ဘုရားများကော ကြားနိုင်ကောင်းပါသလား” မေးရာ “ကြားနိုင်ကောင်းပါသည်၊ မသန့်ရှင်းသော ခံတွင်းဖြင့်ကား မလျှောက်တင်လိုပါ” ဟု လျှောက်သဖြင့် ရှေးနည်းတူ ရွှေကရားရေဖြင့် ခံတွင်းဆေးပြီးမှ ရတနာ ၃-ပါး သတင်းစကား တခုစီ လျှောက်တင်သည်။</p> <p>အနောဇာဒေဝီကား ရတနာ ၃-ပါးအတွက် ၃-သိန်းစီ ၉-သိန်း ပေးသဖြင့် ကုန်သည်များ အစုစု ၁၂-သိန်းရပြီး မဟာကပ္ပိနမင်းကြီး တောထွက် ရဟန်းပြုသွားပါကြောင်း အမေးအရ လျှောက်တင် ပြန်သွားကြသည်။</p> <h3>သူတပါးအန်ဖတ် ကိုယ့်ပါးစပ် မဟုတ်ချင်</h3> <p>အနောဇာဒေဝီသည် အမတ်ကတော်များကို ခေါ်ခိုင်းပြီး “သင်တို့အရှင်များ ဘယ်သွားကြသလဲ၊ သိကြရဲ့လား” မေးရာ “သိကြပါသည်။ မင်းကြီးနှင့်အတူ ဥယျာဉ်တော်ကစားသွားကြပါသည်” ဟု တင်ကြသဖြင့် အနောဇာဒေဝီက “မူလက ဥယယဉ်ပွဲ သွားကြသည်မှန်သည်၊ ထိုမှတဆင့် ရတနာသုံးပါး ပွင့်ထွန်းပေါ်ပေါက်လာကြောင်း ကြား၍ ယခု ဘုရားထံ ရဟန်းပြုသွားကြသည်၊ မောင်ဘုရားတို့ အန်ဖတ် (မင်းစည်းစိမ်) ကို အစ်မတော်လျှာဖျားမှာ မထားလို၊ အစ်မတော်တော့ ရဟန်းပြုတော့မည်” ဟု မိန့်ကြားရာ အမတ်ကတော်များကလည်း “အစ်မတော်ဘုရား ရဟန်းပြုလျှင် ညီမများလည်း ပြုကြပါမည်” ဟု လျှောက်ထားပြီး အားလုံး ရထားစီး တောထွက်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-174 </p><hr> <h3>ဂုဏ်တော်အစဉ်ဖြင့် မြစ်ပြင်ကူးသည်</h3> <p>မဟာကပ္ပိနမင်းနှင့် အမတ်များ အနက် ၁-ဂါဝုတ်၊ အကျယ် ၂-ဂါဝုတ် ရှိ၍ ရေပြည့်နေသော ဂင်္ဂါ (အပရစ္ဆာ) မြစ်သို့ရောက်ရာ “လှေဖောင်ရှာဆောင်ပေးမည့်သူလည်း မရှိ၊ လှေဖောင် ရှာနေစဉ်ပင် ငါတို့ကို ဇာတိတရားက အို နာ သေ သို့ ရောက်အောင် ဆောင်ပို့နေသည်။ ငါသည် ယုံမှားကင်းကာ ရတနာ ၃-ဖြာကို ရည်ညွှန်း၍ တောထွက်လာသူဖြစ်သည်၊ ဘုရားရှင်၏ဂုဏ်တော်ကား အောက် အဝီစိ၊ အထက် ဘဝဂ်တိုင် ပျံ့နှံ့သည်၊ ငါရည်ညွှန်းသောဆရာသည် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ စင်စစ် ဖြစ်ပါမူ ရေပြင်သည် ကျောက်ပြင်ပမာ ဤမြင်းတို့၏ ခွာအပြင် ရေမထင် (ရေမစို) ပါစေသတည်း” ဟု အဓိဋ္ဌာန်ကာ မြင်းများကို ပြေးစေသည်။</p> <h3>ဘုရားဂုဏ်မှာ ထိုသစ္စာ</h3> <p>ဘဝပြင်ကျယ်၊ ရေပင်လယ်ကို၊ အလွယ်ပင့်ထောက်၊ ကမ်းသို့ ရောက်အောင်၊ ကူးမြောက်ပေထ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကား၊ လောကဆုံးရာ၊ ခေမာနိဗ္ဗူ၊ ရောက်တော်မူလျက်၊ ပြိုင်သူဖက်ရှား၊ သိရန်များကို၊ မမှားပုံသေ၊ သိတော်မူပေပြီ။</p> <p>ဆိုအပ်မှန်စွာ၊ ဤသစ္စာကြောင့်၊ ရာဇာသမုတ်၊ အကျွန်ုပ်၏၊ အဟုတ်ကြိုးစား၊ ဘုရားထံသွားခြင်းသည်၊ မမှားပုံသေ၊ ပြည့်စုံပါစေ၊ ရွတ်ဆိုကူးရာ မြင်းခွာများ ရေမစိုပေ။</p> <p>ဒုတိယ အနက်အကျယ် ယူဇနာဝက်ရှိသော နီလဝါဟိနီမြစ်ကိုလည်း “ဘုရားတရားတော်ကား အစ အလယ် အဆုံး ၃-ပါးလုံးပင် ကောင်းခြင်းဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေသည်” စသည်ဖြင့် တရားဂုဏ် ဆင်ခြင်ကာ-</p> <h3>တရားဂုဏ်မှာ ဆိုသစ္စာ</h3> <p>အကြောင်း ၄-ပါး၊ မဂ်တရားကား၊ ထင်ရှားပုံသေ၊ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်နိုင်ပေ၏၊ နိဗ္ဗာန်သည်သာ၊ ချမ်းသာအစစ်၊ ဧကန်ဖြစ်သည်၊ ဆိုလစ်မှန်စွာ၊ ဤသစ္စာကြောင့်၊ ရာဇာသမုတ် (လ) ပြည့်စုံပါစေ၊ ရွတ်ဆိုကူးသော် ခွာရေမစို။ တတိယ အနက် အကျယ် တယူဇနာရှိသော စန္ဒဘာဂါမြစ်ကိုလည်း “မြတ်သံဃာသည် သိက္ခာ ၃-ရပ် အကျင့်မြတ်ကို မလပ်ပုံသေ ကျင့်ပါပေသည်” စသည်ဖြင့် သံဃဂုဏ် ဆင်ခြင်ကာ-<br> <br>စာမျက်နှာ-175 <hr> သံဃဂုဏ်မှာ ဆိုသစ္စာ<br> ပရမတ်မှန်စွာ၊ မြတ်သံဃာသည်၊ သံသရာဆင်းရဲ၊ ခရီးခဲကို၊ ပလွဲကမ်းရောက်၊ ကူးမြောက်ပြီးကာ၊ သတ္တဝါ၏၊ တုရာမရှိ၊ မြတ်ဘိဂုဏ်စု၊ ကောင်းမှုမျိုးစေ့၊ စိုက်ပျိုးလေရာ၊ လယ်ယာကောင်းအစစ်၊ ဧကန်ဖြစ်သည်၊ ဆိုလစ်မှန်စွာ၊ ဤသစ္စာကြောင့်၊ ရာဇာသမုတ်၊ (လ) ပြည့်စုံပါစေဟု ရွတ်ဆိုကူးရာ ကျောက်ဖျာပေါ်မှာလို မြင်းများ သွားနိုင်ကြသည်။</p> <h3>ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကြွ ဗုဒ္ဓကြိုရသူများ</h3> <p>ထိုနေ့ မိုးသောက်ချိန် ကရုဏာသမာပတ်မှထ၍ လောကကို ကြည့်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည် “ယူဇနာ ၃၀၀-ရှိသော တိုင်းပြည်ကို စွန့်၍ အမတ်တထောင်ခြံရံကာ ငါဘုရားထံ ရဟန်းပြုဖို့ မဟာကပ္ပိနမင်း ယနေ့လာနေသည်” ကို မြင်၍ “ငါဘုရား သူတို့ကို ကြိုဆိုသင့်သည်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ နံနက်ပိုင်း သံဃာနှင့် သာဝတ္ထိမြို့ ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်၊ အပြန်မှာမူ တပါးတည်း ကောင်းကင်မှ ကြွတော်မူလျက် စန္ဒဘာဂါမြစ်ကမ်း မဟာကပ္ပိနတို့ တက်လာမည့်ဆိပ် တည့်တည့်ရှိ ညောင်ပင်ရင်း၌ ရောင်ခြည်တော်လွှတ်ကာ ထိုင်တော်မူသည်။</p> <p>ထိုဆိပ်ကမ်းမှ တက်လာကြသော မဟာကပ္ပိနတို့အဖွဲ့သည် ဘုရားရောင်ခြည်တော်များ ရွေ့ရှားပြေးသွားသည်ကိုကြည့်ပြီး အသရေရှိသော လပြည့်ဝန်းပမာ ဘုရားရှင်မျက်နှာတော်ကို ဖူးရလျှင်ပင် “ငါတို့ ရည်စူးပြီး ရဟန်းပြုသော ဘုရားရှင်ဟူသည် ဤသူမြတ်အမှန်ပင်တည်း” ဟု အမြင်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ချက်ချကာ မြင်ရာနေရာမှစ၍ ကိုယ်ကိုညွှတ်ပြီး ရှိခိုးလာကြသည်။</p> <p>သင့်ရာ၌ ရှိခိုးထိုင်နေကြစဉ် ဘုရားရှင် တရားဟောတော်မူရာ ဒေသနာအဆုံး အားလုံး သောတာပန်တည်ကြ၊ ရှင်ရဟန်းအဖြစ် တောင်းခံကြ၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းများ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>ပညာရှင် အနောဇာ သစ္စာကို မင်းအားပြုရှာ</h3> <p>ရထားတထောင်နှင့် တောထွက်ကြသော အနောဇာဒေဝီနှင့် အမတ်ကတော်များလည်း ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းသို့ ရောက်လတ်သော် မင်းနှင့် အမတ်များကူးသွားသော လှေဖောင်များကို မမြင်သဖြင့် ပညာရှင်အမျိုးသမီးဖြစ်သည် အားလျော်စွာ “မောင်တော်ဘုရားသည် သစ္စာထားပြီး ကူးသွားသည်ဖြစ်မည်၊ ထိုဘုရားရှင်သည် သူတို့အတွက်သာ ပွင့်လာသည်မဟုတ်၊ ထိုဘုရားရှင်သည် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ စင်စစ်ဖြစ်ပါမူ ငါတို့ရထားများ ရေမနစ်ပါစေနှင့်” ဟု အဓိဋ္ဌာန်ကာ ရေပြင်ပေါ် ရထားများ ပြေးသွားစေသည်၊ ရထားတို့၏ အကွပ်အနားကိုမျှ ရေမစိုပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-176 <hr> ဒုတိယ တတိယ မြစ်များကိုလည်း သစ္စာပြု၍သာ ကူးပြီး ကမ်းတက်လတ်သော် ညောင်ပင်ရင်း၌ ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရတော့သည်၊ “လင်ယောင်္ကျားများကို မြင်ရလျှင် ဆန္ဒရာဂဖြစ်ကာ မဂ်ဖိုလ်အန္တရာယ်ဖြစ်ပြီး တရားမနာနိုင်မည်” ကို သိတော်မူရကား အချင်းချင်း မမြင်အောင် ဘုရားရှင် စီစဉ်တော်မူသည်။</p> <p>ဆိပ်ကမ်းမှတက်လာကြသော အနောဇာဒေဝီတို့အဖွဲ့ ဘုရားရှိခိုး ထိုင်နေကြစဉ် ဘုရားရှင်က တရားဟောတော်မူရာ အားလုံး သောတာပန်တည်ကြပြီး အချင်းချင်း ထိုအခါမှ မြင်ကြရသည်၊ “ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီမသည် လာစေသတည်း” ဟု ဘုရားရှင် ကြံစည်တော်မူလျှင်ပင် ထေရီမလာပြီး အမျိုးသမီးအားလုံးကို ရဟန်းပြုပေးကာ ဘိက္ခုနီမကျောင်း သွားကြသည်၊ ရဟန်းတထောင်ကိုခေါ်၍ ဇေတဝန်သို့ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ဘုရားရှင်ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>မင်းစည်းစိမ်ထက်သာသော ရဟန်းမြတ်ချမ်းသာ</h3> <p>မဟာကပ္ပိနထေရ်သည် တရားအားထုတ်၍ ရဟန္တာဖြစ်သောအခါ မိမိကိစ္စ ပြီးကြောင်း သိရကား ကြောင့်ကြမဲ့ ဖလသမာပတ်များ ဝင်စားပြီး “အဟော သုခံ” ဟုသာ နေရာမရွေး ဥဒါန်းကျူးနေသည်၊ “မင်းစည်းစိမ်ကို သတိရဥဒါန်းကျူးသည်” ဟု ရဟန်းတော်များထင်ပြီး ဘုရားလျှောက်ထားကြရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သားသည် မဂ်ဖိုလ်ချမ်းသာ အာရုံပြု၍ ဥဒါန်းကျူးသည်” ဟု မိန့်ကြားလျက် ဓမ္မပဒ၌—</p> <p>“ရဟန်းတို့၊ လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါးကို သောက်သုံးရသူသည် ကြည်လင်သောစိတ်ဖြင့် ကိုယ်စိတ် ၂-ဖြာ ချမ်းသာစွာအိပ်ရ၏၊ ပညာရှိသည် အရိယာများဟောကြားအပ်သော ဗောဓိပက္ခိယတရား ၃၇-ပါး၌ အခါခပ်သိမ်း မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်သည်”...<br> ဟူသော တရားကို ဟောတော်မူရာ သောတာပန်စသည် များစွာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>တနေ့သောအခါ ဘုရားရှင်က အရှင်မဟာကပ္ပိန၏အနီးနေ ရဟန်း (အမတ်ဟောင်း) တထောင်ကိုခေါ်၍ “သင်တို့ကို ဆရာက တရားဟောရဲ့လား” ဟု မေးတော်မူရာ “မဟောပါဘုရား၊ ကြောင့်ကြမဲ့ မျက်မှောက်ချမ်းသာစွာ နေထိုင်ကြောင်း၊ သမာပတ်အလုပ်ကိုသာ မပြတ်အားထုတ်နေပါသည်၊ မည်သူ့အားမျှ ဩဝါဒကိုပင် မပေးပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားကြသည်။</p> <p>အရှင်မဟာကပ္ပိနအား ဘုရားရှင်ခေါ်မေးတော်မူရာ မှန်ပါကြောင်း လျှောက်သဖြင့် “ယနေ့မှစ၍ တရားဟော” ဟု မိန့်တော်မူချက်ကို ထိပ်ထက်တင်၍ ဟောကြားသည်တွင် တရားတပွဲတည်း၌ပင် ရဟန်းအားလုံး အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ကြသည်၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့်ပင် ဧတဒဂ် အရာ ထားတော်မူရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-177 <hr> ၁၄။ တေဇောဓာတ် ဝင်စားရာ၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာကြသူတို့တွင် သာဂတသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>တေဇောဓာတ်ကို ဝင်စားခြင်းဖြင့် သရက်ပင်ဆိပ်နဂါးကို ဆုံးမနိုင်ခြင်းကြောင့် တေဇောဓာတု ကုသလ ဧတဒဂ်ရသော အရှင်သာဂတကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သာဂတပုဏ္ဏားဖြစ်ကာ ရဟန်းပြုသဖြင့် သမာပတ် ၈-ပါးလုံး နိုင်နင်းသည်။</p> <h3>နွားကျောင်းသား ဆိတ်ကျောင်းသားများ စေတနာ</h3> <p>စေတိယတိုင်း ခရီးစဉ်အရ ဘုရားရှင်သည် ရွာစည်းရိုးကောင်းသော ဘဒ္ဒဝတိကရွာ ကြွတော်မူရာ နွားကျောင်းသား စသူတို့က “သရက်ပင်ဆိပ်ရသေ့၏ ကျောင်း၌ တန်ခိုးရှိသော နဂါးကြမ်းကြီးရှိနေ၍ သရက်ပင်ဆိပ်က ဘုရားရှင် မကြွဖို့” လျှောက်ကြသည်၊ ဘုရားရှင်ကား ဆိတ်ဆိတ်သာ နေတော်မူ၏။</p> <p>ယင်းနဂါးကား သရက်ပင်ဆိပ် ကုတို့သမားဘဝတွင် ခရီးသွားများနှင့် အဆင်မပြေ သဖြင့် ရိုက်အသတ်ခံရသည်၊ စိတ်နာနာနှင့် ဆုတောင်းခဲ့၍ သရက်ပင်ဆိပ်၌ပင် တန်ခိုးကြီးသောနဂါးဖြစ်လာပြီး ရန်စိတ်ထားကာ တန်ခိုးဖြင့် မိုးမရွာသင့်ချိန်ရွာ၊ ရွာသင့်ချိန်မရွာသဖြင့် ကောက်ပဲသီးနှံများ ပျက်စီးရသည်၊ စေတိယတိုင်းသား လူများက အန္တရာယ်ကင်းအောင် နဂါးမင်းကို နှစ်စဉ်ပူဇော်ကြ နတ်ကွန်းလည်း ဆောက်ပေးကြရသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သရက်ပင်ဆိပ်ဖြင့်ပင် ကမ်းသို့တက်ပြီး “ထိုအရပ်မှာပင် ညသီတင်းသုံးမည်” ဟု ကြံကာ သံဃာနှင့်အတူ ဘဒ္ဒဝတိကရွာ ရောက်တော်မူသည်။ အရှင်သာဂတကား သရက်ပင်ဆိပ် ရသေ့ကျောင်းသွားပြီး နဂါးမင်းနေရာ မီးတင်းကုပ်သို့ဝင်၍ ဖျာခင်းထိုင်နေသည်။</p> <h3>အရှင်သာဂတနှင့် နဂါးတန်ခိုးပြိုင်ခြင်း</h3> <p>အရှင်သာဂတကိုမြင်၍ နဂါးမင်းအခိုးလွှတ်ရာ အရှင်မြတ်ကလည်း ဣဒ္ဓိဝိဓတန်ခိုးဖြင့် အခိုးပြန်လွှတ်သည်၊ စိတ်ဆိုးသောနဂါးသည် မီးလျှံတဖွားဖွားလွှတ်ရာ အရှင်မြတ်သည် တေဇောကသိုဏ်း ဝင်စားပြီး နဂါးထက်တိုး၍ မီးလျှံများ ပြန်လွှတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-178 <hr> တန်ခိုးအစွမ်း ကုန်ခန်းသောနဂါးသည် “ဤရဟန်း တန်ခိုးကြီးပေစွ” ဟု အရှုံးပေးကာ အရှင်မြတ်ခြေရင်း ဝပ်စင်းပြီး သရဏဂုံ ယူတော့သည်။ “ငါ့ထံယူဖွယ် မလို၊ ဘုရားရှင်ထံယူပါ” ဟု အရှင်သာဂတ မိန့်ရာ ဝန်ခံပြီး သရဏဂုံ၌တည်ရာ မည်သူ့ကိုမျှ မညှဉ်းဆဲတော့ဘဲ မိုးကိုလည်း အချိန်မှန်ရွာစေ၍ ကောက်ပဲများ ပြည့်စုံကြသည်။</p> <h3>သေရက်သောက်ရန် စီစဉ်သော ကောသမ္ဗီများ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ဘဒ္ဒဝတိကရွာ၌ ဆုံးမသင့်သူများ ကုန်လတ်သော် ကောသမ္ဘီသို့ ဆက်ကြွသည်။ နဂါးမင်းကို အရှင်သာဂတ အောင်နိုင်ကြောင်း ကောသမ္ဘီဒကာများ ကြိုတင်ကြားသိထားရာ ဘုရားရှင်အား ကြိုဆိုပြီး အရှင်သာဂတထံ ချဉ်းကပ်ကာ “ရခဲ၍ နှစ်သက်ဖွယ်ပစ္စည်းများ လှူလိုကြောင်း” လျှောက်ကြသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဆဗ္ဗဂ္ဂီကိုယ်တော်များက ကြားဝင်ပြီး “ခိုခြေအဆင်းရှိ၍ ကြည်လင်သော သေအရက်သည် ရခဲ၍ နှစ်သက်ဖွယ်လည်း ဖြစ်သည်” ဟု ဒကာများအား မိန့်ကြားကြသည်။</p> <h3>အကြံကြီးသော ဆဗ္ဗဂ္ဂီများ</h3> <p>ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းများကား သာဝတ္ထိမြို့သားဖြစ်၍ ခေါင်းဆောင် ၆-ဦးရှိသည်၊ လုပ်ကိုင်စားလို၍ ရဟန်းပြုကြရန် တိုင်ပင်ပြီး ကိစ္စကြီးငယ်ဖြစ်လာလျှင်လည်း အားရှိရန် အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါးထံ တပည့်ခံ ရဟန်းပြု၏။ ၅-ဝါစီရကြသော် မာတိကာနိုင်နင်းအောင် လေ့လာပြီး ၂-ပါးတတွဲစီ ၃-နေရာခွဲ၍ တပည့် ၅၀၀-စီလည်း မွေးမြူကာ ဦးစီးနေကြသည်။</p> <p>ပဏ္ဍုက၊ လောဟိတက ခေါင်းဆောင် ၂-ပါးကား အိမ်ခြေ ၅-သန်း ၇-သိန်းရှိသော သာဝတ္ထိမြို့၌နေ၍ မေတ္တိယ၊ ဘူမဇက ၂-ပါးမှာ လူဦးရေ ၁၈-ကုဋေရှိသော ရာဇဂြိုဟ်မြို့၌နေသည်။ အဿဇိ၊ ပုနဗ္ဗသုကတို့ ၂-ပါးကမူ မိုး ဆောင်း ၂ ရာသီ မိုးရွာသဖြင့် တနှစ် ၃-သီးသီး၍ ဖွံ့ဖြိုးလှသော ကိဋာဂိရိဇနပုဒ်၌ နေထိုင်ကြသည်။</p> <h3>ဒကာ ဒကာမများအောင် စီစဉ်ကြပုံ</h3> <p>၃-ဖွဲ့လုံးပင် နေရာကောင်းများ၌ ကျောင်းတိုက်ဆောက်ပြီး ပန်းပင်များ စိုက်ကာ ဒကာ ဒကာမများအား ပေးကမ်းဆွဲဆောင်ကြသည်။ ပထမ ၂-ပါးသာ သီလဝန္တဖြစ်၍ ဘုရားရှင်နှင့်အတူ ခရီးကြွစဉ်ကာလ သိက္ခာပုဒ် မပညတ်ရသေး၍ သေအရက်ကို စီစဉ်ခိုင်းသည်၊ ပညတ်ပြီး သိက္ခာပုဒ်ကိုကား မကျူးလွန်ကြပေ၊ ကျန် ၂-ဖွဲ့မှာ အလဇ္ဇီတို့သာ ဖြစ်ကြ၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-179 <hr> ကောသမ္ဘီဒကာများသည် ဆွမ်းခံကြွလာသော အရှင်သာဂတအား သေအရက်ကို ကပ်ရာ (သိက္ခာပုဒ် မရှိသေး၍ အပြစ်ရှိသည်ဟု မယူဆဘဲ) အနည်းငယ်စီ အိမ်တိုင်းမှာ ဘုဉ်းပေးရသည်၊ အနည်းငယ်သွားမိလျှင်ပင် ဆွဲမည့်သူ မရှိသဖြင့် သတိလွှတ်ကာ အမှိုက်ပုံ၌ လဲကျလေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သံဃာများနှင့် မြို့မှထွက်လတ်သော် လဲကျနေသော အရှင်သာဂတကို မြင်၍ သံဃာများကို ခေါ်ခဲ့စေသည်၊ ကျောင်းအရာမ်ရောက်သော် ဘုရားရှင်ဘက် ဦးခေါင်းထား၍ သံဃာများက သိပ်ကြရာ အရှင်သာဂတသည် သတိမရဘဲ ဘုရားရှင်ဘက် ခြေထိုး၍ အိပ်တော့သည်။</p> <h3>သုရာမေရယသိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူခြင်း</h3> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က မေးသဖြင့် “ရှေးက အရှင်သာဂတသည် ဘုရားရှင်ကို ရိုသေလှသော်လည်း ယခု မရိုသေတော့ပါ၊ ရှေးက သရက်ပင်ဆိပ် နဂါးကို နိုင်ခဲ့သော်လည်း ယခု မနိုင်တော့ပါ၊ မူးယစ်သောကြောင့် သညာကင်း၍ မိန်းမောတွေဝေစေနိုင်သော သေအရက်ကို မသောက်သင့်ပါ” ဟု သံဃာများက လျှောက်ထားကြရာ ဘုရားရှင်သည် ဆက်လက်ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “သေအရက်သောက်လျှင် ပါစိတ်အာပတ် သင့်စေ” ဟု သိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>အရှင်သာဂတသည် နောက်နေ့ သတိရပြီး မိမိပြုမှားမိသမျှ ကြားရလျှင် အပြစ်ကို ဝန်ခံလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်ကို ကန်တော့ကာ သံဝေဂဖြစ်လျက် ဝိပဿနာပွား ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>၁၅။ ဘုရားရှင်၏ ဓမ္မဒေသနာဉာဏ် ပဋိဘာန်အသစ်အသစ်ကို ဖြစ်စေသူတို့တွင် ရာဓသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ပဋိဘာနေယျက ဧတဒဂ်အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>အရှင်ရာဓ၏ အသိဉာဏ်ဖြစ်ပုံ၊ ယုံကြည်မှုသဒ္ဓါတရား၊ ဤ ၂-ပါးကို အကြောင်းပြုပြီး ဘုရားရှင်အဖို့ ဓမ္မဒေသနာအသစ်များ ဉာဏ်တော်မှာ ထင်လာရသည်၊ ထို့ကြောင့် ပဋိဘာနေယျက ဧတဒဂ်ရသည်၊ အရှင်ရာဓ အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်ပြီး ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ရာဓပုဏ္ဏားဖြစ်လာပြီး အိုလာသောအခါ သားသမီးဇနီးဖြစ်သူများ၏ မြတ်နိုးယုယမှု ကင်းရကား “ရဟန်းပြုပြီး အချိန်ကုန်စေတော့မည်” ဟု ကြံကာ ကျောင်းသွား၍ မထေရ်များကို တောင်းပန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-180 </p><hr> <h3>ပုဏ္ဏားအို ကျောင်းကြို ကျောင်းကြား</h3> <p>“အိုအိုမင်းမင်း ယိုယွင်းလှပြီ” ဟု ကြံကာ မည်သူကမျှ ရဟန်းပြုပေးရန် ဆန္ဒမရှိကြပေ၊ တနေ့သ၌ ရာဓပုဏ္ဏား ဘုရားထံ ရောက်သွားရာ ရာဓ၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှုကို ဘုရားရှင် မြင်တော်မူသဖြင့် “သားမယားများက သင့်ကိုပြုစုကြလား” ဟု စကားအဖြစ် မေးတော်မူရာ “ဘယ်မှာ ပြုစုပါ့မလဲ၊ အို၍ ပယ်ထားကြပါပြီ” ဟု လျှောက်သဖြင့် “ထိုသို့ဖြစ်လျှင် သင်ရဟန်း ပြုသင့်သည် မဟုတ်လော” ဟု ဘုရားရှင်က ပြန်မိန့်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ပုဏ္ဏားကြီးက “တပည့်တော်ကို မည်သူက ရှင်ရဟန်း ပြုပေးပါ့မလဲ၊ အိုနေ၍ မည်သူကမျှ ရှင်ပြုပေးရန် ဆန္ဒမရှိကြပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က သံဃာများအား ပုဏ္ဏားကြီး၏ အသားအရေ ကြုံလှီနေခြင်း၏ အကြောင်းကို မေးတော်မူသဖြင့် “ရှင်ရဟန်းပြုပေးမည့်သူ မရှိ၍ပါ” ဟု သံဃာများက လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ကျေးဇူးသိတတ် အရှင်မြတ် သာရိပုတ္တရာ</h3> <p>ဘုရားရှင်က သံဃာများအား ပုဏ္ဏားကြီး ကျေးဇူးအမှတ်ရသူ ရှိ မရှိ မေးတော်မူရာ ရှင်သာရိပုတ္တရာက “တပည့်တော် ရာဇဂြိုဟ် ဆွမ်းခံစဉ် ပုဏ္ဏားကြီးက ဆွမ်းတယောက်ချို လှူဖူးသော ကျေးဇူးကို အမှတ်ရပါသည်” ဟု လျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင် သာဓုခေါ်တော်မူပြီး “သူတော်ကောင်းများ သူ့ကျေးဇူးကို ကျေးဇူးဆပ်ဖို့ သိတတ်ကြသည်၊ သာရိပုတ္တရာ၊ သင်ပင် ပုဏ္ဏားကြီးကို ရှင်ရဟန်း ပြုပေးလိုက်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ထိုအခါ ရှင်သာရိပုတ္တရာက ဘုရားရှင်အား “ဘယ်ပုံရှင်ပြု ရဟန်းခံပေးရပါမည်နည်း” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က... “ငါဘုရား ခွင့်ပြုခဲ့သော သရဏဂုံ ၃-ပါးဖြင့် ပဉ္စင်းခံပေးခြင်းကို ယနေ့မှစ၍ ပယ်ဖျက်အပ်ပြီ၊ ဉတ္တိစတုတ္ထကံဖြင့် ပဉ္စင်းခံပေးရန် ငါဘုရား ခွင့်ပြု၏” စသည်ဖြင့် ယင်းကမ္မဝါစာကို ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <h3>ရဟန်းတော်များ ရှင်ပြုခွင့် ရဟန်းခံခွင့် ရပုံ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခု၊ ကဆုန်လပြည့် ဘုရားဖြစ်ကာ မိဂဒါဝုန်၌ ဝါဆိုပြီး သီတင်းကျွတ်လျှင် ရဟန္တာ ၆-ကျိပ်အား သာသနာပြု စေလွှတ်တော်မူသည်၊ ထိုမထေရ်များ ခေါ်လာသော ရှင်ရဟန်းလောင်းများကို ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ရှေ့ပိုင်း၌ သရဏဂုံဖြင့် ရှင်ရဟန်းပြုပေးသော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် (ပင်ပန်းမှုကင်းရန်) ဘုရားရှင်ထံ ခေါ်မလာရတော့ဘဲ ရဟန်းများ ကိုယ်တိုင်ပင် ထိုထိုအရပ်တို့၌ ရှင်ရဟန်းပြုပေးဖို့ ခွင့်ပြုတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-181 <hr> ဘုရားရှင် ပြာသိုလပြည့်နေ့ ရာဇဂြိုဟ်ရောက်ပြီး တပို့တွဲလဆန်း ၁-ရက်တွင် အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူ ရဟန်းပြုသည်၊ ၇-ရက်အကြာ အရှင်မောဂ္ဂလာန် ရဟန္တာဖြစ်၍ ၁၅-ရက်အကြာ တပို့တွဲလပြည့်နေ့ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ရဟန္တာဖြစ်သည်။ တပေါင်းလပြည့်နေ့မှစ၍ ရာဇဂြိုဟ်မှ တနေ့ ၁-ယူဇနာ ၂-လတိတိ ကြွမှ ကပိလဝတ်သို့ ၁၀၄-ခု၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့ ရောက်ရာ တပို့တွဲလပြည့်နေ့နှင့် တပေါင်းလပြည့်အကြား ရာဓပုဏ္ဏား သာသနာတော်သို့ ရောက်သည်။</p> <p>သရဏဂုံ ၃-ပါးဖြင့် ရှင်ရဟန်းပြုပေးဖို့ မိဂဒါဝုန်မှာ ဘုရားရှင် ခွင့်ပြုထားသည်ကို အရှင်သာရိပုတ္တရာ သိသော်လည်း ရာဓ သာသနာဝင်ချိန်မှာ ရာဇဂြိုဟ်၌ သံဃာ ၂-သောင်းကျော်ရှိပြီဖြစ်၍ လွယ်လွယ် ရဟန်းခံပေးသည်ကို ပယ်ဖျက်ပြီး ကမ္မဝါစာဖြင့် အလေးအမြတ်ပြု၍ ရဟန်းခံမှုကို ခွင့်ပြုလိုကြောင်း (ဘုရားအလိုတော်ကို သိသဖြင့်) ရာဓ၏ ရှင်ပြုရဟန်းခံကိစ္စကို အရှင်သာရိပုတ္တရာက တောင်းပန်လျှောက်ထားရသည်။</p> <h3>ရာဟုလာ သာသနာရောက်သောနေ့</h3> <p>ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်ရောက်ပြီး ၇-ရက်မြောက် (ကဆုန်လဆန်း ၇-ရက်) နေ့ ရာဟုလာကို ရှင်ပြုခိုင်း၍ ရှင်သာရိပုတ္တရာက ပြန်လျှောက်ရာ၌ကား (ယခင်က ရှင်ပြု ရဟန်းခံမှု ၂-ခုလုံးကို သရဏဂုံဖြင့်ပင် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။) အရှင်ရာဓ ရဟန်းခံကိစ္စ၌မူ သရဏဂုံဖျက်၍ ကမ္မဝါစာကို ခွင့်ပြုရာ ရှင်ပြုကိစ္စအတွက် သရဏဂုံ ဖျက် မပျက် မထင်ရှား၊ ကမ္မဝါစာဖြင့်ပင် ရှင်ပြုပေးရမည်လားဟု ယုံမှားမှုလည်း ဖြစ်ဖွယ်ရှိသောကြောင့် (သရဏဂုံဖြင့်သာ ရှင်ပြုပေးဖို့ ခွင့်ပြုရန် လိုနေသည်။) ဘုရားရှင်၏ ထိုအလိုတော်ကိုသိ၍ တိကျအောင် ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် အမိန့်အရ ရာဓပုဏ္ဏားကြီးကို မိမိကိုယ်တိုင် ဥပဇ္ဈာယ်ပြုကာ ရှင်ရဟန်းခံပေးပြီး “ဂရုတစိုက် ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ခိုင်းအပ်သော ရာဓရဟန်းကို စောင့်ရှောက်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ ရွာငယ်တခုသို့ ခေါ်သွားသည်၊ ရဟန်းသစ်ဖြစ်၍ အရာရာမဆင်းရဲရအောင် မိမိအတွက် ဝါစဉ်အရ ရအပ်သော နေရာကျောင်းနှင့် ဆွမ်းကောင်းကို ပေးပြီး အရှင်သာရိပုတ္တရာ ကိုယ်တိုင်ကမူ ဆွမ်းခံဘုဉ်းပေးသည်။</p> <h3>ဥပဇ္ဈာယ်၏ ချီးမြှောက်မှုဖြင့် အရှင်ရာဓကိစ္စ ပြီးမြောက်သည်</h3> <p>ဥပဇ္ဈာယ်၏ ချီးမြှောက်မှုဖြင့် အရာရာချမ်းသာသော အရှင်ရာဓသည် ဥပဇ္ဈာယ်ထံ၌ ကမ္မဋ္ဌာန်းတရား အားထုတ်ရာ မကြာမီပင် ရဟန္တာဖြစ်လေသည်။ အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ရာဓထေရ်ကိုခေါ်၍ ဘုရားဖူးရောက်သွားသဖြင့် “တပည့် ပျော် မပျော်” ဘုရားရှင်က<br> <br>စာမျက်နှာ-182 <hr> သိလျက် မေးတော်မူရာ “သာသနာတော်မှာ ပျော်သောရဟန်းမည်သည် ရာဓရဟန်းလိုသာ ဖြစ်သင့်ပါသည်” ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သူ့ကျေးဇူးကို သိသလို ကျေးဇူးလည်း ဆပ်ပါပေ၏” ဟု သံဃာများ ပြောဆိုကြရာ “သာရိပုတ္တရာ၏ ယခုပြုသော အမှုမှာ အံ့သြစရာမဟုတ်၊ ရှေးကဆိုလျှင် အဟိတ်တိရစ္ဆာန်ပင် ဖြစ်ပါလျက် ကျေးဇူးသိ၍ ဆပ်ဖူးသည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး (ဒုကနိပါတ်လာ) အလီနစိတ္တဇာတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ရှင်သာရိပုတ္တရာအလောင်း ဆင်ပြောင်ကြီး</h3> <p>ရှေးက တောင်ခြေနေ လက်သမား ၅၀၀-တို့သည် တောအုပ်တွင်းဝင်၍ သစ်များ ဖြတ်တောက် ခုတ်ရွေကြပြီး ဖောင်ဖွဲ့ကာ မြစ်မှာ မျောလေ့ရှိကြသည်၊ ဆင်ပြောင်ကြီးတကောင်သည် နှာမောင်းဖြင့် သစ်ခက်ချိုးရာ အရှိန်လွန်ပြီး ငုတ်နင်းမိသည်၊ ငုတ်စူးသောဒဏ် ပြင်းထန်သဖြင့် မသွားနိုင်ဘဲ လဲနေရတော့သည်။</p> <p>ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ၂-ရက် ၃-ရက်အကြာ အနီးမှာ သွားလာသော လက်သမားများကိုမြင်၍ “လက်သမားများမှီ၍ အသက်ရှင်ရတော့အံ့” ဟု ကြံကာ နောက်မှလိုက်ရာ လက်သမားများ ကြောက်၍ ပြေးကြသည်။ ထိုအခါ ဆင်ကြီးရပ်၍ လက်သမားများ ရပ်ကြလျှင် ဆင်ကြီးက လိုက်ပြန်သည်။</p> <p>လက်သမားဆရာကြီးက “ဤဆင်သည် ငါတို့ရပ်လျှင် လိုက်သည်၊ ငါတို့ပြေးလျှင် ရပ်၏၊ အကြောင်းထူးရှိရမည်” ဟု ကြံကာ လက်သမားအားလုံးပင် သစ်ပင်ပေါ်တက်၍ ဆင်ကြီးအလာကို စောင့်နေကြသည်၊ ဆင်ကြီးသည် လာပြီး ငုတ်စူးသောခြေကို လှည့်ပြကာ လှဲအိပ်သည်၊ “အခြားအကြောင်းကြောင့်မဟုတ်၊ မကျန်းမမာ၍သာ ဤဆင်ကြီးလိုက်လာသည်” ဟု သိသော လက်သမားများသည် ဆင်ကြီးထံသွား၍ စူးဝင်သောငုတ်ကို မြင်လတ်သော် ပဲကွပ်ထက်ထက်ဖြင့် ငြောင့်ဖျားကို ရှစ်၍ ကြိုးချည်ပြီး ဆွဲနုတ်ကြသည်၊ ထို့နောက် အနာဝကို ညှစ်၍ ပြည်ထုတ်ပြီး ဖန်ရေဆေးကာ တတ်သမျှ မှတ်သမျှ ဆေးလိမ်းပေးကြလျက် လျင်မြန်စွာ ကောင်းသွားအောင် ကုသကြသည်။</p> <h3>ဆင်ဖြူတော်ကို လက်သမားအားပေး၍ ကျေးဇူးဆပ်</h3> <p>နာလံထပြီးနောက် ဆင်ပြောင်ကြီးသည် “ငါ့အပေါ် ကျေးဇူးများကြ၊ ငါ့အသက်ကို ပေးကြသော ဤလက်သမားတို့အတွက် ငါသည် ကျေးဇူးသိသူ ဆပ်သူ ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ မိမိနေရာသို့ သွားပြီး ဂန္ဓာရမျိုး ဆင်ဖြူတော်သားငယ်ကို ခေါ်လာ၏၊ လက်သမားများ အလွန်နှစ်သက် ကျေနပ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-183 <hr> ဆင်ပြောင်ကြီးသည် “ငါဤနေရာ၌နေလျှင် ဘာ့ကြောင့် ဤဆင်ကြီး လာသည်၊ ငါလာခြင်းအကြောင်း လက်သမားများ သိကြမည်မဟုတ်” ဟု ကြံစည်၍ မိမိရပ်တည်ရာမှ ထွက်သွားသည်၊ ဆင်သားငယ်လည်း ကောက်ကောက်ပါအောင် လိုက်သွား၏။ ဆင်ပြောင်ကြီးက ပြန်ဖို့ အသံပေးမှ ဆင်သားငယ်သည် လက်သမားများထံ ပြန်သွားသည်။</p> <p>လက်သမားများသည် “ဤဆင်သားငယ်ကို ငါတို့အားပေးဖို့ ဤဆင်ကြီး ခေါ်လာသည်ဖြစ်ရမည်” ဟု အကဲသိကာ “ငါတို့ထံမှာ သင်လုပ်ဖို့ကိစ္စ ဘာမျှမရှိ၊ အဖထံသာ သွားပါ” ဟု ပြန်လွှတ်ကြ၏၊ ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ၃-ကြိမ်တိုင်တိုင် မိမိထံ ပြန်လာသော ဆင်သားငယ်ကို လက်သမားများထံသာ ပြန်ပို့သည်၊ ထိုအခါမှစ၍ လက်သမားများ ကျွေးမွေးကြ၊ ထမင်းတအုပ်စီ ပေးကြသဖြင့် ဆင်သားငယ်အဖို့ လိုသမျှ ပြည့်စုံသည်။</p> <p>ဆင်သားငယ်သည် လက်သမားများ တောတွင်း ခုတ်ရွေထားသော သစ်များကို လွင်ပြင်၌ စုပုံထားခြင်းစသော ကျေးဇူးများ ပြုပေးသည်၊ လက်သမားများ၏ သားငယ်များနှင့်လည်း ရေ၌လည်းကောင်း၊ ကုန်း၌လည်းကောင်း အတူကစားသည်။</p> <h3>အာဇာနည်ဆင်များ ဓမ္မတာ ရိုးရိုးဆင်နှင့် ကွာပုံ</h3> <p>အာဇာနည် ဆင်၊ မြင်း၊ ယောက်ျားတို့သည် ရေ၌ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်များ စွန့်လေ့မရှိပေ၊ သို့သော်လည်း ဆင်ဖြူတော်ကလေး အပြင်၌ စွန့်ထားသော ကျင်ကြီးခြောက်တခုသည် သည်းထန်စွာရွာသော မိုးရေဖြင့် မြစ်တွင်းရောက်၍ မျောပါလာရာ ဗာရာဏသီ မြစ်ဆိပ်ချုံတခု၌ ငြိတွယ်နေသည်။</p> <p>ဗာရာဏသီမင်းကြီး၏ ဆင် ၅၀၀-မြစ်ဆိပ်သို့ ရေချိုးလာရာ အာဇာနည်ဆင်ကလေး၏ ကျင်ကြီးနံ့ရသဖြင့် အားလုံး မြစ်အတွင်း မဆင်းဘဲ အမြီးထောင်၍ ပြေးမည့်ဟန် ပြုကြသည်။ ဆင်ထိန်းများက ဆင်ဆရာများထံ တင်ပြ၍ စိစစ်ကြရာ ချုံ၌ရှိနေသော ဆင်ဖြူတော်ကျင်ကြီးကို တွေ့ရ၍ ယင်းကိုယူကာ အိုး၌ရေဖျော်ပြီး ဆင် ၅၀၀-ကိုယ်ပေါ် လောင်းပေးကြမှ ဆင်များ ရေချိုးကြသည်၊ ဆင်ဖြူတော် ကျင်ကြီးနံ့ကား မွှေးကြိုင်နေသည်။</p> <p>ထိုအကြောင်းကို မင်းကြီးသိ၍ ဆင်ဖမ်းလှေများဖြင့် မြစ်ညာသို့ ဆန်တက်ရာ ရေကစားနေသော ဆင်ဖြူတော်ကို မြစ်ဆိပ်၌ တွေ့ရသည်၊ စည်သံကြား၍ ဆင်ဖြူတော်ကလေးသည် လက်သမားများထံ ပြေးသွား၍ လိုက်ကြပြီး “သစ်ကိစ္စအတွက် ငါတို့လာသည်မဟုတ်၊ ဆင်ဖြူတော်လို၍ လာကြောင်း” မင်းကြီးက မိန့်ကြားသည်။</p> <p>လက်သမားများ ခွင့်ပြုချက်အရ ဆင်ဆရာများက ဖမ်းယူသော်လည်း ဆင်ဖြူတော်သည် မလိုက်လိုသဖြင့် ရပ်နေ၍ မင်းကြီးက “လက်သမားများအား ကျွေးမွေးခ<br> <br>စာမျက်နှာ-184 <hr> ပေးစေလိုကြောင်း” လျှောက်ထားလိုက်သည်၊ မင်းကြီးသည် ဆင်ဖြူတော်၏ ခြေ ၄-ဘက်၊ နှာမောင်း၊ အမြီး ၆-နေရာအနီး၌ အသပြာတသိန်းစီ ပုံထားလိုက်သည်။</p> <h3>ဆင်ဖြူတော်၏ ထူးခြားသော ဘုန်းသမ္ဘာ</h3> <p>မလိုက်သေးသဖြင့် လက်သမား ဇနီးမောင်နှံအားလုံးတို့အား ဝတ်စုံတစုံစီ၊ ကစားဖော် သူငယ်များအား အသုံးအဆောင် စုံလင်စွာပေးမှ ပြန်ကြည့်ပြန်ကြည့်နှင့် ဆင်ဖြူတော်သည် မင်းကြီးနောက် လိုက်ပါသွားသည်။ မြို့ရောက်သော် မင်းကြီးသည် မြို့နှင့် ဆင်တင်းကုပ်ကို တန်ဆာဆင်စေကာ မြို့ကို လက်ယာရစ်ပတ်ပြီးမှ ဆင်တင်းကုပ်သို့ သွင်းပြီး ဆင်ဖြူတော်အား ပြည်စည်းစိမ်တဝက်ပေးကာ အဆောင်အယောင် အခမ်းအနားဖြင့် ထူးခြားစွာ ချီးမြှောက်သည်။ ဆင်ဖြူတော်ရောက်ချိန်မှစ၍ ဗာရာဏသီမင်းကြီးအဖို့ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး လက်တော်ရောက်ပြီး ဖြစ်တော့သည်။</p> <p>ကာလကြာသော် မိဖုရားခေါင်ကြီး၌ ဘုရားလောင်း သန္ဓေယူ၍ ကိုယ်ဝန်ရင့်လာချိန် ဗာရာဏသီမင်း နတ်ရွာစံရာ နှလုံးကွဲ၍ သေပွဲဝင်မည်စိုးသဖြင့် ဆင်ဖြူတော်အား အသိမပေးကြပေ၊ ဗာရာဏသီမင်း နတ်ရွာစံကြောင်းကြား၍ ကောသလမင်းက ဗာရာဏသီမြို့အား စစ်တပ်ကြီးဖြင့် ဝန်းရံပိတ်ဆို့ထားရာ ဗာရာဏသီမြို့သားများက “၇-ရက်ကြာလျှင် မိဖုရားကြီးမှာ သားရတနာဖွားမည်ဟု ပုရောဟိတ် ပုဏ္ဏားဆရာများ ဟောထားပါသည်၊ အဟောအတိုင်း သားတော်ဖွားလျှင် စစ်တိုက်ပါမည်၊ ယခု ၇-ရက်မျှ ဆိုင်းပါ” ဟု သဝဏ်လွှာပို့ကြရာ ကောသလမင်းကြီးကလည်း သဘောတူ စောင့်ဆိုင်းသည်။</p> <h3>ဘုရားလောင်းမင်းသားအား ဆင်ဖြူတော် ကျေးဇူးပြုပုံ</h3> <p>၇-ရက်ကြာတွင် သားတော်ကို ဖွားမြင်ရာ ပြည်သူများအတွက် တက်ကြွသောစိတ်ကို ဖြစ်စေတတ်သော မင်းသားဖြစ်၍ အလီနစိတ္တဟု မှည်ခေါ်ကြပြီး ကောသလမင်းနှင့် စစ်ပြိုင်ကြသည်။ ဦးစီးဘုရင်မရှိ၍ စစ်တိုက်ရင်းပင် စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းနေကြကြောင်း အမတ်များက မိဖုရားကြီးအား သံတော်ဦးတင်ကြပြီး ၁-မင်းကြီး နတ်ရွာစံကြောင်း၊ ၂-သားတော် ဖွားမြင်ကြောင်း၊ ၃-ကောသလမင်း စစ်ခင်းလာနေကြောင်းကို ဆင်ဖြူတော် မသိသေး၍ အသိပေးသင့်ကြောင်း အထူးတင်ပြရာ မိဖုရားကြီးက သဘောတူညီသည်။</p> <p>မင်းသားငယ်ကို တန်ဆာဆင်၍ ဆင်တင်းကုပ်သို့ သွားကာ ဆင်ဖြူတော်ခြေရင်း၌ သိပ်ထားပြီး ဤမင်းသားကား ဗာရာဏသီမင်း၏ သားဖြစ်ကြောင်းနှင့်တကွ မင်းကြီးနတ်ရွာစံ၍ ကောသလမင်း စစ်ခင်းလာနေသဖြင့် ပြည်သူများ စိတ်ဓာတ်ကျနေကြောင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-185 <hr> ဤမင်းသားငယ်ကို အရှင်ဆင်မင်း သတ်လိုကသတ်၍ ဗာရာဏသီမင်းအဖြစ် ယူပေးလိုကလည်း ပေးပါမည့်အကြောင်း မိဖုရားကြီးက ပြောဆိုသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဆင်ဖြူတော်သည် ဘုရားလောင်းမင်းသားကို နှာမောင်းဖြင့် ပွေ့ယူ၍ ဦးကင်း၌ထားကာ ငိုကြွေးပြီး မိဖုရားကြီးလက်၌ ပြန်သိပ်ထားပြီးမှ “ကောသလမင်းကို အရှင်ဖမ်းမည်” ဟု ကြုံးဝါးလျက် ဆင်တင်းကုပ်မှ ထွက်လေသော် အမတ်များလည်း လိုက်ပါလျက် မြို့တံခါး ဖွင့်ပေးကြသည်။</p> <h3>အာဇာနည်တကောင်ကြောင့် ထောင်သောင်းဗိုလ်ခြေ ညက်ညက်ကျေ</h3> <p>ဆင်ဖြူတော်သည် မြို့မှထွက်ကာ ကြိုးကြာသံဟစ်လျက် ရန်သူစစ်တပ်ကို ဖောက်ထွင်းပြီး ကောသလမင်း၏ ဦးသျှောင်ကို ဆွဲဆောင်ဖမ်းယူ၍ ဘုရားလောင်းမင်းသား၏ ခြေရင်း၌ လဲကျစေသည်၊ ကောသလမင်းအား သတ်မည့် မိမိတပ်များကို ဟန့်တားကာ “အသင် ကောသလမင်းသည် ယနေ့မှစ၍ သတိထားပါ၊ မင်းသားငယ်ဟု မချေမငံ မပြုလင့်” ဟု ဆုံးမပြီး ပြန်လွှတ်သည်။</p> <p>ထိုအချိန်မှစ၍ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး မင်းစည်းစိမ်သည် ဘုရားလောင်းမင်းသား လက်ဝယ် ရောက်ပြီးဖြစ်သည်၊ ရန်ပြုခံရမှု မရှိတော့ပေ၊ ဘုရားလောင်းမင်းသား ၇-နှစ် ရှိသောအခါ မင်းအဘိသိက်သွန်း၍ အလီနစိတ္တမင်းအမည်ဖြင့် အုပ်ချုပ်ကာ အဆုံး၌ နတ်ပြည်လားသည်။</p> <p>ဤဇာတ်တော်၌ ဗာရာဏသီမိဖုရားကြီးသည် မယ်တော်မာယာ၊ ဗာရာဏသီမင်းကား ဘုရင်သုဒ္ဓေါဒန၊ ဖခင်ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ရှင်သာရိပုတ္တရာ၊ ရန်သူကောသလမင်းသည် အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန် ဖြစ်လာ၍ အလီနစိတ္တမင်းသားသည် ယခုအခါ ငါဘုရားဖြစ်လာသည်ဟု ဇာတ်ပေါင်းပြတော်မူသည်။ ဤသို့လျှင် သာရိပုတ္တရာသည် ရှေးကပင် ကျေးဇူးကို သိတတ်ဆပ်တတ်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အပြစ်ပြ ဆုံးမလျှင် ရွှေအိုးပြသူဟု ယူဆရမည်</h3> <p>ဘုရားရှင်က အရှင်သာရိပုတ္တရာအား “သင့်တပည့် ရာဓရဟန်း ဆုံးမလွယ်ပါ၏လော” ဟု မေးတော်မူရာ “ဆုံးမလွယ်ပါသည်၊ အပြစ်ကိုပင်ပြောသော်လည်း အမျက်မထွက်ပါ” ဟု လျှောက်သဖြင့် “ဤသို့သော တပည့်မျိုး မည်မျှရလိုသနည်း” ဟု ထပ်ဆင့် မေးတော်မူရာတွင် “များစွာပင် ရလိုပါကြောင်း” လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ရဟန်းမှန်လျှင် ရာဓရဟန်းလို ဆုံးမလွယ်ကူသူ ဖြစ်သင့်သည်၊ အပြစ်ကိုပြ ဆုံးမသော်လည်း အမျက်မထွက်ရာ၊ ဆုံးမသောဆရာကို ရွှေအိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-186 <hr> ငွေအိုးကို ပြပေးသူကဲ့သို့ မှတ်ယူရမည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဓမ္မပဒ၌ “နိဓီနံ ဝ ပဝတ္တာရံ” ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၆။ ခေါင်းပါးသော သင်္ကန်းကို ဆောင်သူတို့တွင် မောဃရာဇသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သင်္ကန်း၊ ချည်၊ ဆိုးရည်အားဖြင့် ၃-ပါးစုံ ခေါင်းပါးညံ့ဖျင်းသည့် ပံ့သကူသင်္ကန်းကို ဝတ်ရုံသဖြင့် လူခစီဝရဓရ ဧတဒဂ်ရသော အရှင်မောဃရာဇကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအား ကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>ကဿပဘုရားလက်ထက် အရှင်မောဃရာဇ ရဟန်းပြုဖူးသည်</h3> <p>ကဿပဘုရားမပွင့်မီ ကဋ္ဌဝါဟနမြို့မင်း၏ အမတ်ကြီးဖြစ်လာသည်။ ထိုအချိန် ကဿပဘုရားရှင် ပွင့်လာကြောင်း ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီး ကြားသဖြင့် အရှင်မောဃရာဇ အလောင်း အမတ်ကြီးအား ဘုရားပင့်ရန် ယောက်ျား ၁၀၀၀-နှင့် စေလွှတ်သည်။ အမတ်ကြီးသည် ဘုရားထံရောက်၍ တရားနာကာ ရဟန်းပြုပြီး အနှစ် ၂-သောင်း ရဟန်းတရား အားထုတ်နေသည်။ ယောက်ျား တထောင်သာ ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးထံ ပြန်ကြသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည်သား လက်သမားဆရာကြီးသည် တပည့်ကြီး ၁၆-ယောက်အပြင် ယင်းတပည့်ကြီးများ တဦးစီ၏ အနီးနေ တပည့် ၁၀၀၀-စီ စုစုပေါင်း ၁၆၀၁၆-ယောက် (ဆရာကြီးပါဆိုလျှင် ၁၆၀၁၇-ဦး) နှင့်အတူ ဗာရာဏသီပြည်ကိုမှီ၍ တောအတွင်း၌ လက်သမားပညာဖြင့် လုပ်ကိုင် စားသောက်ကြသည်။</p> <h3>လေယာဉ်ပျံလုပ်တတ်သဖြင့် လက်သမားက မင်းဖြစ်သွားသည်</h3> <p>ဆရာကြီးသည် “အရွယ်ကြီးလျှင် လက်သမားလုပ်စားဖို့ မလွယ်” ဟု ကြံကာ တပည့်များကို ရေသဖန်းသားစသော ပေါ့ပါးသောသစ်များ ရှာခိုင်းပြီး ဂဠုန်ရုပ်ပြုလျက် အတွင်း၌ ယန္တရားစက်ကပ်ကာ တပည့်များ အလုပ်လုပ်နေသော တောအတွင်း ဆင်းပြသည်၊ လက်သမားအလုပ်ကား ဆင်းရဲသည်၊ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး မင်းအဖြစ်ရနိုင်ရန် တပည့်များလည်း ဂဠုန်ရုပ်စက်ယာဉ်ပျံများ လုပ်ကြရမည်ခိုင်းသဖြင့် အားလုံး အောင်မြင်စွာ တည်ဆောက်နိုင်ကြသည်။</p> <p>“သိမ်းရမည့်တိုင်းပြည်ကို ဗာရာဏသီပြည်” ဟု တပည့်များက ဆန္ဒပြုကြရာ “ယင်းပြည်ကိုသိမ်းလျှင် လက်သမားမင်း၊ လက်သမားအမတ် အပြောခံကြရမည်၊ ဇမ္ဗူဒိပ်ကား ကျယ်ဝန်းသည်” ဟု ဆရာကြီးမိန့်ပြီး ဟိမဝန္တာသို့ ရွှေ့ရွှေ့ကာ စက်ယာဉ်ပျံများ သားမယားများ တင်ဆောင်ကာ ပျံသွားကြပြီး မြို့တမြို့သိမ်း၍ မင်းပြုကြသည်။ သစ်သားရုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-187 <hr> စက်ယာဉ်ပျံ၏ အရှင်ဖြစ်သောကြောင့် ကဋ္ဌဝါဟနမင်း၊ ကဋ္ဌဝါဟနမြို့၊ ကဋ္ဌဝါဟနပြည်ဟု တွင်သည်၊ မင်းကြီးနှင့် အိမ်ရှေ့မင်းသား တပည့်ကြီး အမတ် ၁၆-ဦးတို့သည် တရားနှင့်အညီ အုပ်ချုပ်ကြသဖြင့် တိုင်းပြည် သာယာဝပြောသည်။</p> <h3>ရှေးမင်းများ မဟာမိတ်ဖွဲ့ လက်ဆောင်ပေးကြပုံ</h3> <p>မဇ္ဈိမတိုက် ဗာရာဏသီပြည်မှ ကုန်သည်များ ရောက်လာရာ ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးသည် အကြောင်းစုံမေးမြန်းပြီး ဗာရာဏသီမင်းနှင့် မဟာမိတ်ဖြစ်ရန် စီစဉ်စေရာ အောင်မြင်ကြပြီး အဒိဋ္ဌသဟာယ = တဦးနှင့်တဦး မမြင်ရခင်ကပင် ချစ်ခင်သော မိတ်ဆွေများ ဖြစ်သွားကြသည်။ အထူးအဆန်းရှိက ကူးလူးဆက်ဆံဖို့ရာလည်း တပြည်နှင့်တပြည် ရွှေလမ်းငွေလမ်း ဖောက်ထားကြသည်။</p> <p>ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးမှာ ကမ္ဗလာထည်များရသဖြင့် ဆင်စွယ်ကြုတ် ၈-လုံး၌ ထည့်ကာ ချိပ်လုံးများဖြင့် ပိတ်သည်၊ ယင်းသေတ္တာကို နူးညံ့သော အဝတ်များပတ်၊ မင်းတံဆိပ်နှိပ်ပြီး ဗာရာဏသီမင်းထံ ဆက်သည်၊ “ရွှေမြို့တော်အလယ် အမတ်အများရှေ့၌ ဖွင့်လှစ်ကြည့်ရှုပါ” ဟု သဝဏ်လွှာလည်း ရေးပို့သည်။</p> <p>ဗာရာဏသီမင်းသည် လက်ဆောင်ကို ဖွင့်ကြည့်ရာ ချိပ်လုံး ၈-လုံး တွေ့ရလျှင် “ကလေးကစားစရာ ပို့သည်” ထင်ကာ မျက်နှာပျက်ပြီး ချိပ်လုံးကို ရာဇပလ္လင်၌ ထုရိုက်သည်၊ ချိပ်များကွာပြီး ဆင်စွယ်ကြုတ်ပွင့်ကာ ကမ္ဗလာထည်ကို တွေ့မှ ကြွင်းချိပ် ၇-လုံးကိုလည်း ထုခွဲ၍ အလျား ၁၆-တောင်၊ အနံ ၈-တောင်စီရှိသော ကမ္ဗလာနီများ ရရှိသည်။ ဖြန့်လိုက်သောအခါ မင်းရင်ပြင်တခုလုံး နေရောင်ဟပ်သလို ဖိတ်ဖိတ်တောက်သော အထည်များကို မြင်ရ၍ လူများ လက်ချောင်းခါ၊ ခေါင်းပေါင်းပစ်ကြသည်၊ ရာဖြတ်များပင် ကမ္ဗလာနီ တထည်တထည်ကို တန်ဖိုးမဖြတ်နိုင်ကြပေ။</p> <h3>အကောင်းဆုံးလက်ဆောင်မှာ ရတနာ ၃-ဖြာ</h3> <p>အဆွေတော် ကဋ္ဌဝါဟနမင်း လက်ဆောင်ပို့လာပြီး သူ့ထက်သာအောင် မည်သည့်လက်ဆောင် ပို့ရပါမည်နည်းဟု ဗာရာဏသီမင်းကြံရာ ကဿပဘုရားရှင် ပွင့်ထွန်း၍ ဗာရာဏသီပြည် သီတင်းသုံးချိန်ဖြစ်ရကား “ရတနာ ၃-ပါးထက် သာသောရတနာမရှိ၊ ရတနာ ၃-ပါး သတင်းကောင်းကိုပင် လက်ဆောင်ပြန်မည်” ဟု ဆုံးဖြတ်ပြီး—</p> <h3>ဗုဒ္ဓေါ လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</h3> <p>ဓမ္မော လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ သုခါယ သဗ္ဗပါဏိနံ။<br> သံဃော လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ပုညက္ခေတ္တံ အနုတ္တရံ—<br> <br>စာမျက်နှာ-188 <hr> ဟူသော ၉-ပါဒရှိသည့် ဂါထာနှင့် သီလမှစ၍ အရဟတ္တဖိုလ်တိုင်အောင် ရဟန်းတပါး၏ လုပ်ငန်းစဉ်ကို ရွှေပြား၌ ရေးသားစေပြီး ၁-ရတနာ ၇-ပါး စီထားသော ကြုတ်၌သွင်းသည်၊ ယင်းကြုတ်ကို ၂-မြသားကြုတ်၊ ၃-ကျောက်မျက်ရတနာကြုတ်၊ ၄-ပတ္တမြားနီကြုတ်၊ ၅-ရွှေကြုတ်၊ ၆-ငွေကြုတ်၊ ၇-ဆင်စွယ်ကြုတ်၊ ၈-နံ့သာကြုတ်များ၌ အဆင့်ဆင့်ထည့်ပြီး သေတ္တာ၌သွင်း နူးညံ့သောအပတ်များပတ်ကာ မင်းတံဆိပ်ခတ်နှိပ်ပြီး ဆင်ရတနာပေါ်တင်၍ တူရိယာစုံ တီးမှုတ်လျက် ပို့စေသည်။</p> <p>ကာသိတိုင်းနယ်ဆုံးထိ ဗာရာဏသီမင်းကြီးကိုယ်တိုင် အုပ်ချုပ်ပို့ကာ ပြည်နီးမင်းများကိုလည်း ခမ်းနားစွာ ကြိုဆိုစေသည်၊ ကဋ္ဌဝါဟနမင်းလည်း ခရီးဦးကြို လာကြို၍ နေပြည်တော်ရောက်လတ်သော် လက်ဆောင်ရတနာများကို တထပ်စီ လှန်ဖွင့်ရာတွင် ရတနာ ၃-ပါး သတင်းစကား ရွှေပြား၌တွေ့ရ၍ မည်သို့ပြုသင့်ကြောင်း အမတ် ၁၆-တို့အား တိုင်ပင်ရာ အမတ်များက သူတို့ပင် ရှေးဦးသွားစုံစမ်းကြပါမည်ဟု တညီတညွတ်တည်း လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <h3>ဘုရားသော်လည်း ဩဝါဒနှင့်အညီ ရဟန်းပြုကြသည်</h3> <p>အမတ်များက “ဘုရားရှင်ပွင့်ရိုးမှန်လျှင် အရှင်မင်းကြီးကို ကျွန်ုပ်တို့ တဖန်ပြန်ဖူးခွင့်မရှိတော့ပါ၊ မမှန်လျှင် ပြန်လာပါမည်” ဟု လျှောက်ထား၍ တထောင်စီ ခြံရံထွက်သွားကြသည်။ မင်းကြီးသည် (နှမ၏သား) ဟူအမတ်ကိုကား “ဘုရားပွင့်ထွန်းပါက ဆက်ဆက်ပြန်လျှောက်” ဟု အထူးမှာလိုက်သည်။</p> <p>တပည့် တသောင်းခြောက်ထောင် ခြံရံသော အမတ် ၁၆-ဦးတို့သည် ခရီးပြင်းသွားကြသော်လည်း ယင်းတို့ ဗာရာဏသီပြည် မရောက်မီပင် ကဿပဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသည်။ အမတ်ပရိသတ်များ ရောက်လာ၍ မေးလျှောက်သောအခါ ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံပြီဖြစ်ကြောင်း သိကြ၍ ငိုကြွေးကြပြီး ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမများကို တောင်းခံကြသည်။</p> <p>မထေရ်ကြီးများက “သရဏဂုံသီလဒါနများ အားထုတ်ရမည်၊ စွမ်းနိုင်လျှင် ကိုယ်တိုင် ရှင်ရဟန်းပြုကြရမည်” ဟု မိန့်ရာ တူအမတ်တဦးမှအပ အားလုံးရဟန်းပြုကြသည်၊ တူအမတ်ကား မထေရ်ကြီးများထံမှ ပရိဘောဂစေတီထိုက်သော ဘုရားရှင်၏ အသုံးအဆောင် ရေစစ်နှင့် တိပိဋကဓရ မထေရ်တပါးကို ပင့်ဆောင်ပြီး ကဋ္ဌဝါဟနမြို့သို့ ပြန်လာသည်။</p> <p>တူအမတ်သည် ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးအား အကြောင်းစုံတင်ပြ လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးသည် တိပိဋကဓရ အရှင်မြတ်အား ကျောင်းဆောက်ကိုးကွယ်၍ ရေစစ်ကို စေတီတည်ကာ ဗောဓိပင်အသစ်လည်း စိုက်ပျိုးလျက် သရဏဂုံသီလ ဒါနကုသိုလ်များ အားထုတ်သဖြင့် နတ်ပြည်၌ဖြစ်သည်။ ရဟန်းပြုကြသူများလည်း အားလုံးနတ်ပြည်၌ဖြစ်၍ ကဋ္ဌဝါဟနမင်း၏ အရံဖြစ်ကြသည်။ (မောဃရာဇာ အလောင်းလည်း ပါသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-189 </p><hr> <h3>ဗာဝရီပုဏ္ဏားကြီး၏ တွေးခေါ်မြော်မြင်မှု</h3> <p>ငါတို့ဘုရားရှင်မပွင့်မီ ယင်းနတ်ပရိသတ်များ သာဝတ္ထိပြည် ပုဏ္ဏားမျိုး၌ အားလုံးဖြစ်ကြပြီး ဆရာကြီးကား မဟာကောသလမင်း၏ ပုရောဟိတ် ဗာဝရီပုဏ္ဏားကြီး ဖြစ်လာသည်၊ ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံပြီး ဗေဒပါရဂူဖြစ်၏။ တပည့်အားလုံးလည်း နောက်ဆုံးဘဝ ပေါင်းမိကြပြန်သည်။</p> <p>မဟာကောသလမင်း နတ်ရွာစံ၍ သားတော် ပသေနဒီကောသလမင်း လက်ထက်၌လည်း ဗာဝရီဆရာကြီးကား ပုရောဟိတ်ဖြစ်ရုံမျှမက မင်းသားဘဝ ဆရာဖြစ်သဖြင့် အခြားစည်းစိမ်များကိုပါ ချီးမြှောက်ခံရသည်။ ဆရာကြီးသည် ဗေဒင်၏ အနှစ်သာရကို ရှာမရသဖြင့် “ရသေ့ရဟန်းပြုကာ တမလွန်လောကအတွက် အနှစ်သာရကို ရှာမည်” ဟု ကြံကာ မင်းထံခွင့်တောင်းသည်။</p> <p>မင်းက ခွင့်မပြုလိုသော်လည်း အတင်းပင် တောင်းသဖြင့် နေ့ညမရွေး ဖူးနိုင်ရန် ဥယျာဉ်တော်မှာပင် ရသေ့ရဟန်းပြုပါဟု ခွင့်ပေးရာ တပည့် ကြီးငယ် အားလုံးနှင့်အတူ ရဟန်းပြုသည်၊ ပသေနဒီကောသလမင်းသည် ပစ္စည်းလေးပါးထောက်ပံ့ပြီး ညနံနက် မှန်မှန် သွားရောက် ဆည်းကပ်သည်။</p> <p>တနေ့သ၌ တပည့်များက လူပြွမ်းလှ၍ မြို့ရွာနှင့် ဝေးသောနေရာနေဖို့ အကြံပေးကြသဖြင့် ဗာဝရီဆရာကြီးသည် ကောသလမင်းအား ထိုအကြောင်းမိန့်ကြားရာ ၃-ကြိမ် တား၍မရသည့်အဆုံး အသပြာ ၂-သိန်းပေးပြီး အမတ် ၂-ယောက်ပါ ထည့်လိုက်သည်။</p> <h3>မြေဝယ်၍ ရသေ့များအား ကျောင်းဆောက်လှူသော ကောသလမင်း</h3> <p>ဗာဝရီဆရာကြီးနှင့် တပည့်များသည် သာဝတ္ထိမြို့ တောင်ဘက် မဇ္ဈိမတိုက်၏ အပြင်ဘက်ဖြစ်၍ အဿကမင်း၊ မူဠကမင်း ၂-ပါးပိုင် ၂-တိုင်းကြားဝယ် ဂေါဓာဝရီမြစ် ၂-မြွာအတွင်း ၃-ယူဇနာရှိ ရေလည်ကျွန်းသို့ ရောက်ကြသည်။ သီးပင်ကောဖြစ်၍ သရဘင်္ဂစသော ရသေ့ကြီးများ၏ ရှေးနေရာဖြစ်ရကား သင့်လျော်ကြောင်း အမတ်များအား မိန့်ရာ မင်း ၂-ပါးအား တသိန်းစီပေး၍ မြေနေရာယူကြ၊ မင်း ၂-ပါးကလည်း နောက်ထပ် ၂-ယူဇနာ ထပ်လှူကြသည်။</p> <p>သာဝတ္ထိအမတ် ၂-ဦးသည် ကျောင်းတိုက်ဆောက်၍ သာဝတ္ထိပြည်မှ နောက်ထပ် ဥစ္စာများယူကာ ဆွမ်းခံရွာပါ တည်ထားပြီးမှ ပြန်ကြသည်၊ ထိုရွာနေ လူများသည် အသပြာတသိန်းကို အခွန်တော်အဖြစ် အဿကမင်းထံပို့ရာ မင်းက လက်မခံဘဲ ဗာဝရီဆရာကြီးကို လှူစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-190 </p><hr> <h3>တနှစ်တသိန်းလှူသော ဗာဝရီဆရာကြီး</h3> <p>ဆရာကြီးများပိုင်မြေ၌ နေရသဖြင့် ကျေးဇူးဆပ်ခြင်းအနေနှင့် ပို့လာသော အသပြာတသိန်းကို ဆရာကြီးကလည်း ပြန်စွန့်ရာ ရွာနေလူများက “နှစ်စဉ် တသိန်းစီ လှူပါမည်၊ ဆရာကြီး ဒါနပြုဖို့ပါ” ဟု လျှောက်ထားမှ လက်ခံပြီး ဆင်းရဲသား စသည်များအား လှူဒါန်းသည်၊ ဆရာကြီး၏ နှစ်စဉ်အလှူသတင်းကား ဇမ္ဗူဒိပ်ဝယ် ထင်ရှားလှသည်။</p> <p>တခုသောနှစ်၌ အလှူပြီး၍ အပရစေတနာနှင့် ဆရာကြီး ဝမ်းသာနေစဉ် ဒုဗ္ဘိဝိဋ္ဌပုဏ္ဏားရွာ ဇူဇကာအဆက် ပုဏ္ဏားတဦးသည် ဇနီးပုဏ္ဏေးမ ပူဆာသဖြင့် ဆရာကြီးထံ အသပြာ ၅၀၀ လာအလှူခံသည်၊ လှူပြီးစဖြစ်၍ လှူရန်မရှိတော့ကြောင်း ပြောရာ “ဤမျှလှူနိုင်သူ အရှင်မှာ ငွေမပြတ်နိုင်၊ ၅၀၀-လှူပါ” ဟု အတင်းပင် အလှူခံသည်။</p> <p>နောင်လှူချိန်ရောက်မှ လာပါဟု ပြေလည်စွာပြောသော်လည်း “ယင်းအချိန်ထိ စောင့်နေရမှာလား” ဟု စိတ်ဆိုးစကား ပြောကြားပြီး ဆရာကြီးကျောင်းတံခါး၌ သဲပုံပန်းနီများကြဲပြီး မန္တန်စုတ်သယောင် နှုတ်ခမ်းလှုပ်ပြီး “ဦးခေါင်း ၇-စိတ်ကွဲပါစေ” ဟု ဆိုသည်။ ပုဏ္ဏားကျိန်ဆဲသွား၏၊ “ငါ့မှာလည်း ပေးစရာမရှိ၊ ပုဏ္ဏားစကား တခါတရံ မှန်နိုင်သည်” ဟု ကြံကာ ဆရာကြီး သောကရောက်နေသည်။</p> <h3>မိခင်နတ်သမီး၏ ညွှန်ပြမှုကျေးဇူး</h3> <p>သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ ဒုတိယဘဝက မိခင်ကျောင်းစောင့်နတ်သမီးလာပြီး “သားတော်ရသေ့၊ ထိုပုဏ္ဏားသည် ဦးထိပ်နှင့် ဦးထိပ်ကွဲကြောင်းတရား ဘာမျှမသိသော လူလိမ်ပုဏ္ဏားသာ ဖြစ်သည်၊ လောကမှာ ဘုရားပွင့်နေသည်၊ သားတော် မသိသေး၊ သံသယရှိလျှင် ဘုရားထံသွားလျှောက်၊ အကြောင်းစုံ မိန့်ကြားလိမ့်မည်” ဟု ပြောကြားရာ ဆရာကြီး ဝမ်းမြောက်၍ သောကပျောက်တော့သည်။</p> <p>နောက်နေ့ အရုဏ်တက်ချိန်၌ တပည့်များခေါ်ပြီး “ဘုရားပွင့် မပွင့် မြန်မြန်သွားစုံစမ်းကြ၊ ငါ့ကိုလည်း ပြန်ပြောကြ၊ ငါလည်း ဘုရားထံ သွားပါမည်၊ အမှန်မှာ ငါ့အတွက် အသက်ကကြီးနေတော့ သေမင်းအန္တရာယ်ကို သိခဲသည်၊ ဘုရားထံသွား၍ ဤပုစ္ဆာများ မေးလျှောက်ကြ၊ ဘုရားမှန်လျှင် ဖြေနိုင်လိမ့်မည်” ဟု မှာထားသင်ကြားပေးသည်။</p> <h3>ဘုရားထံသွားသော ပရိသတ် ၁၆၀၀</h3> <p>“ငါ့တပည့်များကား ပညာရှင်များဖြစ်၍ ဘုရားတရားနာကိစ္စပြီးသွားလျှင် ငါ့ထံ ပြန်လာချင်မှ လာကြမည်” ဟု ဆရာကြီးကြံကာ တူဖြစ်သူ ပိင်္ဂိယအား “ဆက်ဆက်ပြန်လာကာ ရအပ်သောဂုဏ်ကျေးဇူး ပြန်ဟောဖို့” အထူးမှာလိုက်သည်၊ အဇိတတပည့်ကြီး—<br> <br>စာမျက်နှာ-191 <hr> ကို ဦးစီးထား၍ တပည့်ပေါင်း တသောင်း ၆-ထောင် တပြည်ဝင် တပြည်ထွက် ခရီးဆက်ကြသည်။</p> <p>“ဘုရားရှင်ကို ပုစ္ဆာမေးသွားကြမည်” ဟု တွေ့မြင်သမျှ လူများ၏ အမေးကို ဖြေဆိုရာ ထိုလူများလည်း လိုက်ပါလာကြသဖြင့် ကောသမ္ဗီမှ သာကေတသို့ ရောက်လျှင်ပင် ပရိသတ် ၆-ယူဇနာရှိပေပြီ။ ဘုရားရှင်သည် ယင်းပရိသတ်များ နေရာမလောက်မည်ကို သိတော်မူ၍ ရဟန်းတော်များ ခြံရံကာ သာဝတ္ထိမှ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ကြိုတင်ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင် ခြေတော်ရာချပုံနှင့် ခြေတော်ရာအမျိုးအစား</h3> <p>ရသေ့များ သာဝတ္ထိဇေတဝန်သို့ ရောက်သောအခါ ဂန္ဓကုဋီတိုက်အနီး၌ (ဓိဋ္ဌာန်တော်မူချက်အရ) ဘုရားခြေရာတော်ကို မြင်လျှင်ပင်—<br> ၁။ ရာဂများသူ၏ ခြေရာသည် အလယ်က မထိပေ။<br> ၂။ ဒေါသသမား၏ ခြေရာကား နောက်သို့ ဆွဲငင်သလိုရှိ၍<br> ၃။ မောဟများသူကား ခြေဖျား ဖနောင့်ကိုသာ ဖိနင်းသလို ရှိ၏။<br> “ဤခြေရာတော်ကား ကိလေသာအမိုး ဖွင့်ပြီးသူ ဘုရားရှင်၏ ခြေတော်ရာပင်” ဟု တိကျစွာ ဆုံးဖြတ်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သေတဗျပြည်၊ ကပိလဝတ်ပြည် စသည်များသို့ ဝင်တော်မူသည်။ ပရိသတ် တိုးပွားစေကာ ရာဇဂြိုဟ် ပါသာဏကစေတီသို့ ရောက်တော်မူသည်။ ကျောက်ဖျာကြီးကား ကြီးမားလှရာ ဘုရားမပွင့်မီက နတ်ကွန်းရှိ၍ ဘုရားပွင့်လာလျှင် ကျောင်းဆောက်ပြီး သာသနာတော်အား လှူသည်။ အမည်ရင်း ပါသာဏကစေတီတွင်သည်၊ ယင်းစေတီ၌ တရားမဏ္ဍပ်ကြီးကို ကြိုတင်၍ သိကြားမင်းက ဖန်ဆင်းထားသည်။</p> <p>ရသေ့များသည် ဘုရားရှိရာသို့ အပြင်းလိုက်ကြရာ ပါသာဏကစေတီ၌ ဘုရားရှင် ရှိသည်ဟု ကြားသိရလျှင်ပင် ရေငတ်သူ ရေတွေ့သည့်ပမာ ဝမ်းသာစွာ စေတီကျောင်းတိုက်သို့ ပြေးသွားကြသည်။ သံဃာများကို တရားဟောနေဆဲဖြစ်ကာ ရောင်ခြည်တော် ၆-ဖြာ၊ လက္ခဏာတော်တို့ဖြင့် တင့်တယ်သော ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရ၍ နှုတ်ခွန်းဆက်စကားများလည်း ပြောကြားကြရသည်။</p> <h3>အဇိတရသေ့၏ စိတ်မေးပုစ္ဆာများ</h3> <p>“ဤယောက်ျားမြတ်ကား ဘုရားရှင်စင်စစ် ဖြစ်ပေမည်” ဟု ယုံကြည်ကာ ဗာဝရီဆရာကြီး မှာကြားသည့်အတိုင်း စိတ်ဖြင့်သာ ၁-ဆရာကြီး၏ အသက်အရွယ်၊ ၂-အနွယ်၊ ၃-ဆရာကြီးမှာရှိသော ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ၊ ၄-အတတ်ပညာ၊ ၅-တပည့်အရေအတွက်များကို မေးလျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က အဇိတရသေ့၏ စိတ်ဖြင့်အမေးကို “၁-အသက် ၁၂၀၊ ၂-ဗာဝရီအနွယ်၊ ၃-ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃-ပါး၊ ၄-ဗေဒင် ၃-ပုံ တဘက်ကမ်း<br> <br>စာမျက်နှာ-192 <hr> ရောက် တတ်မြောက်သည့်ပြင် အဘိဓာန်၊ အလင်္ကာကျမ်းနှင့်တကွ မဟာပုရိသလက္ခဏာကျမ်း၊ ဣတိဟာသ (ပုရာဏ်) ကျမ်းများ တတ်မြောက်သည်၊ ၅-ပျင်းရိ၍ ဉာဏ်ထိုင်းသူ တပည့် ၅၀၀-ကို ကိုယ်တိုင် ဗေဒကျမ်းများ ပို့ချနေသည်” ဟု နှုတ်ဖြင့် ဖြေဆိုတော်မူသည်။</p> <p>ဆရာကြီး၏ ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃-ပါး သရုပ်ကို စိတ်ဖြင့် မေးမြန်းရာ ဘုရားရှင်က “၁-မျက်နှာပြင် တခုလုံးကို ဖုံးလွှမ်းနိုင်သော လျှာ၊ ၂-မျက်မှောင် ၂ ဘက် အလယ်၌ ဥဏ္ဏလုံမွေးရှင်တော်၊ ၃-အအိမ်ဖြင့် ဖုံးလွှမ်းအပ်သော ပုရိသအင်္ဂါတို့ ဖြစ်သည်” ဟု နှုတ်ဖြင့် ဖြေတော်မူသည်။</p> <h3>တရားနာပရိသတ် ၁၂-ယူဇနာ</h3> <p>မေးလျှောက်သံကို မကြားရဘဲ အဖြေကိုသာ ကြားရသော ၁၂-ယူဇနာရှိ ပရိသတ်သည် ဝမ်းမြောက်စွာ လက်အုပ်ချီကြလျက် “လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမေး၍ မည်သူ့အား ဘုရားရှင် ဖြေပြပါလိမ့်” ဟု အံ့ဩစွာ ကြံစည်နေကြသည်။</p> <p>ထို့နောက် အဇိတသည် ရှေ့က ဦးထိပ်မည်သောတရား၊ ဦးထိပ်ကို ခွဲစိတ်နိုင်သောတရား၊ ဤ ၂-ပါးကိုလည်း စိတ်ဖြင့်ပင် မေးလျှောက်ပြန်ရာ ဘုရားရှင်က “အဝိဇ္ဇာနှင့် အရဟတ္တမဂ်ပညာ” ဟု အစဉ်လိုက် နှုတ်တော်ဖြင့် ဖြေဆိုတော်မူသည်။ အဇိတရသေ့သည် ဝမ်းမြောက်လှသဖြင့် ဘုရားရှင်ခြေတော်ကို ဦးခေါင်းစိုက်၍ နှစ်ခြိုက်စွာ ရှိခိုးသည်။ ဘုရားရှင်ကလည်း “သင်တို့ ဆရာကြီး ဗာဝရီသည် တပည့်များနှင့်အတူ ချမ်းသာပါစေ၊ သင် အဇိတလည်း ချမ်းသာပါစေ၊ အသက်ရှည်ပါစေ” ဟု ဆုပေးပြီး “သင်တို့အားလုံး စိတ်မှာ သံသယရှိသမျှ ငါဘုရား ခွင့်ပြုသည်၊ မေးကြ” ဟု သဗ္ဗညုဘုရားတို့သာ နိုင်နင်းစွာ ခွင့်ပြုသည့် ဖိတ်ကြားခြင်းဖြင့် ဖိတ်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>ထောင်ပေါင်းများစွာ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန္တာ</h3> <p>အဇိတလုလင်က စတင်၍ မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က အရဟတ္တဖိုလ်ထိ ဖြေကြားသည်၊ အဆုံး၌ အဇိတရသေ့နှင့်တကွ တပည့်တထောင် အရဟတ္တဖိုလ်ရကာ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းဖြစ်ကြသည်၊ ကြွင်းပရိသတ် ထောင်ပေါင်းများစွာလည်း မဂ်ဖိုလ်ရကြ၏။ ကြွင်းတပည့်များ မေး၊ ဖြေရာ၌လည်း နည်းတူ အကျိုးရကြသည်။</p> <p>တပည့်ကြီး ၁၆-ဦးတို့တွင် သူ့ကိုယ်သူ ပညာရှိဟု မာနရှိသော မောဃရာဇသည် အကြီးဆုံး အဇိတရသေ့အပေါ် ရှက်နိုး၍ မကျော်သော်လည်း ဒုတိယအနေဖြင့် အဇိတပြီးလျှင် သူ့အလှည့်ဟု ယူဆကာ ဘုရားရှင်အား ပြဿနာ မေးလျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-193 <hr> ဘုရားရှင်သည် မောဃရာဇ၏ မာနရှိပုံ၊ ဉာဏ်မရင့်သေးပုံကို သိမြင်တော်မူ၍ ဟန့်တားတော်မူသည်။ မောဃရာဇသည် ဘုရားရှင်၏ ဟန့်တားခြင်းကို ခံရသဖြင့် “ငါ့ထက် ပညာသာသူမရှိ ဟု နေခဲ့သည်၊ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် မသိဘဲနှင့်တော့ မမိန့်ဆို၊ ငါ့ပုစ္ဆာမှာ အပြစ်ပါနေပေမည်” ဟု ကြံပြီး ဆိတ်ဆိတ်နေတော့သည်။</p> <p>မမေးဘဲ မနေနိုင်သဖြင့် ၉-ဦးမြောက်၌ ထမေးပြန်ရာ ဟန့်တားခံရပြန်၏။ “ငါသည် သံဃာ့အငယ်ဆုံးတော့ အဖြစ်မခံနိုင်” ဟု ကြံကာ ၁၅-ဦးမြောက် မေးသောအခါမှ ဉာဏ်ရင့်ကျက်ပုံကို ဘုရားရှင် မြင်တော်မူ၍ ဖြေဆိုလိုက်သည်။ မောဃရာဇ၏ အမေးမှာ—</p> <h3>မသေအောင် ရှုဆင်ခြင်ရမည့်နည်း</h3> <p>“၂-ကြိမ်မေးသော တပည့်တော်အား ဘုရားရှင် မဖြေကြားပါ၊ ၃-ကြိမ်မြောက် မေးလျှင် ဘုရားရှင် ဖြေတော်မူသည်ဟု တပည့်တော် ဂေါဓာဝရီမြစ်ကမ်း၌ နေစဉ်ကပင် ကြားဖူးပါသည် ဘုရား။ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အယူကို တိတိကျကျ မသိရပါ။ သေခြင်းတရားမှ လွတ်မြောက်အောင် သင်္ခါရလောကကို ဘယ်သို့ ရှုရပါသနည်း” ဟု မေးလျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်၏ အဖြေမှာ—“ချစ်သား၊ အမြဲသတိရှိလျက် ငါစွဲကို စွန့်ကာ သင်္ခါရလောကကို အလိုမလိုက်၊ အကြိုက်မပါ သုညသာထင်အောင် ဉာဏ်ဖြင့် ရှုလျှင် သေခြင်းတရားကို လွန်မြောက်နိုင်သည်” ဟု ဖြေလိုက်သည်။ အဆုံး၌ ရသေ့တပည့်တထောင်နှင့်အတူ မောဃရာဇရသေ့သည် အရဟတ္တဖိုလ်ရ၍ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း ဖြစ်ကြသည်၊ ပရိသတ် ထောင်ပေါင်းများစွာလည်း မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်။ ထိုအခါမှစ၍ ၃-မျိုးလုံး ခေါင်းပါးညံ့ဖျင်းသည့် သင်္ကန်းကိုသာ ဝတ်ရုံတော်မူသည်။</p> <h3>အသက် ၁၂၀-ပိင်္ဂိယအား တရား ၂-ခါ ဟောရသည်</h3> <p>ဗာဝရီဆရာကြီး၏ တူအရင်း၊ အသက် ၁၂၀-ရှိ ပိင်္ဂိယတပည့်ကြီးသည် ၁၆-ဦးမြောက်အဖြစ် ဘုရားရှင်ကို “တပည့်တော်ကား အိုမင်း၍ ရုပ်ဆင်းပျက်ကာ မျက်စိမှုန် နားထိုင်းနေပါပြီ၊ တရားမရမီ မသေပါရစေနှင့် ဘုရား၊ အရှင်ဘုရားခြေရင်းမှာပင် နိဗ္ဗာန်ရဖို့တရား တပည့်တော်အား ဟောတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ ခန္ဓာကိုယ်၌ တွယ်တာသော ပိင်္ဂိယအား တွယ်တာမှု ကင်းပျောက်ရန် “ချစ်သား ပိင်္ဂိယ၊ မေ့လျော့သူများသာ ရုပ်တရားတို့ကြောင့် အနှိပ်စက်ခံကြရသည်၊ ရုပ်တရားတို့ကြောင့် ကံကြမ္မာ ၃၂-ပါး စသည်တို့ဖြင့် နှိပ်စက်ခံရသူများကို မြင်အောင်ကြည့်၍ ဘဝသစ်တဖန် မဖြစ်အောင် သတိထားကာ ရုပ်၌ တွယ်တာသည့် တဏှာကို သင်ချစ်သား ပယ်ပါ” ဟု မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-194 <hr> ပိင်္ဂိယကား အိုမင်းအားနည်းသူဖြစ်၍ မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်သေးဘဲ တဖန်ထပ်၍ “မြတ်စွာဘုရား၊ အရှင်ဘုရားသည် အရပ် ၁၀-မျက်နှာလုံးတို့၌ မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိအပ်သည့် တရားဟူ၍ ဘာမျှ မရှိပါ။ အရှင်ဘုရားသည် ဤနေရာမှာပင် တပည့်တော်အား နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းတရား ဟောကြားတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ပြန်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက် အကျင့်မြတ်ကို ပြလိုရကား—“ချစ်သား ပိင်္ဂိယ၊ တဏှာနှိပ်စက်၍ ပင်ပန်းကြ၊ အိုခြင်းဖြင့် အနှိပ်စက်ခံကြရသော လူများကို သင်ချစ်သား တွေ့မြင်နေရပေသည်။ ထို့ကြောင့် သတိထားကာ ဘဝသစ်မဖြစ်ရန် တဏှာ ၃-ပါးကို အကျန်မရှိ တွန်းလှန်ပယ်စွန့်ပါ” ဟု ဟောတော်မူရာ အရှင်ပိင်္ဂိယသည် အနာဂါမ်အရိယာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ပါရာယနသုတ္တန်ဖြင့် ကျွတ်တမ်းဝင်သူများ</h3> <p>ဤမျှ ဆန်းကြယ်သောတရားကို (အမေ့မောင်) ဦးရီးတော် ဗာဝရီဆရာကြီး မနာရရှာဟု အကြံဝင်နေ၍ အရဟတ္တဖိုလ် မရောက်ပေ။ တပည့်ရသေ့တထောင်ကား အားလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်၊ အရှင်ပိင်္ဂိယနှင့်တကွ တပည့်အားလုံး ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းဖြစ်ကြသည်။</p> <p>တပည့် ၁၆-ဦးတွင် တဦးစီ၏ အမေး၊ ဘုရားအဖြေကို တသုတ်ထား၍ သုတ်ပေါင်း ၁၆-သုတ်ကို သံသရာ၏ တဘက်ကမ်း နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ ပေါက်ရောက်စေကြောင်း ဖြစ်၍ ပါရာယနသုတ္တန်ဟု ခေါ်သည်။ ဤသုတ္တန်ဆုံးသောအခါ အရှင်ပိင်္ဂိယတဦးသာ အနာဂါမ်ဖြစ်၍ ကြွင်း ၁၆၀၁၆-ဦးကား ရဟန္တာဖြစ်ကြကာ နတ်လူ ၁၄-ကုဋေလည်း ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်။</p> <p>တရားနာလာသူ လူများအားလုံး ဘုရားအာနုဘော်ကြောင့် တရားပွဲအပြီး၌ မိမိရပ်ရွာသို့ အလိုလို ရောက်ပြီးဖြစ်ကြသည်။ အရှင်ပိင်္ဂိယမှတပါး ကြွင်းရဟန်းတော်များ အားလုံး ဘုရားရှင်နှင့်အတူ သာဝတ္ထိပြည်သို့ ကြွကြသည်။</p> <p>အရှင်ပိင်္ဂိယသည် ဘုရားထံ ခွင့်ပန်ပြီး တန်ခိုးဖြင့် ဂေါဓာဝရီမြစ်ကမ်းသို့ ကြွသည်၊ ယင်းနေရာမှတဆင့် ခြေလျင်ဖြင့် ဗာဝရီဆရာကြီးကျောင်းသို့ ကြွသည်။ မျှော်နေသော ဆရာကြီးသည် ရဟန်းအသွင်ဖြင့် အရှင်ပိင်္ဂိယ ကြွလာသည်ကို မြင်လျှင်ပင် “လောက၌ ဘုရားရှင် ပွင့်လေပြီ” ဟု ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်။</p> <h3>ပါရာယနာနုဂီတိ ၁၅-ဂါထာ</h3> <p>အရှင်ပိင်္ဂိယက “ဘုရားရှင်ပွင့်၍ တရားဟောကြားပါသည်၊ ယင်းတရားကို ဟောကြားမည်” ဟု မိန့်လတ်သော် ဆရာကြီးသည် တပည့် ၅၀၀-နှင့်အတူ အရှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-195 <hr> ပိင်္ဂိယအား ကြီးစွာ ပူဇော်၍ နေရာခင်းပေးသည်။ ထိုနေရာ၌ အရှင်ပိင်္ဂိယ ထိုင်တော်မူကာ ပါရာယနာနုဂီတိမည်သော ၁၅-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။ တရားအချုပ်ကား—</p> <p>၁။ ဘုရားဟော ပါရာယနသုတ်ကို အတုယူ၍ ငါဟောမည်။ ကိလေသာကင်း၍ မြေထုပမာ ပညာရှိသော၊ ဝတ္ထုကာမမှ ထွက်မြောက်၍ ကိလေသကာမမှ ကင်းကာ ရဟန္တာမြတ်စွာဘုရားသည် ဉာဏ်တော်မြင်သည့်အတိုင်း တရားဟောတော်မူသည်၊ မြတ်စွာဘုရားသည် မဟုတ်မမှန်သော စကားကို မပြောကြားပါ။</p> <p>၂။ မောဟအညစ်အကြေးကို ပယ်၍ ထောင်လွှားမှုမာန၊ ကျေးဇူးကန်းမှုမက္ခ တရားဆိုးကို ပယ်ပြီးသော ဘုရားဂုဏ်နှင့် စပ်သောတရားကို သင့်အား ငါယခု ဟောကြားမည်။</p> <p>၃။ ပုဏ္ဏား (ဦးရီးတော်ကိုပင် ဖြစ်သော်လည်း အရိယာရဟန်းပီသစွာ ခေါ်သည်) ဘုရားရှင်သည် ဉာဏ်မျက်စိရှိ၍ ကိလေသာမှောင်ကို ဖျောက်ကာ လောကအဆုံးသို့ ရောက်တော်မူသည်၊ ဘဝအားလုံးကို လွန်မြောက်၍ အာသဝေါကင်းကာ ဆင်းရဲအားလုံးကိုလည်း ပယ်ပြီးသူဖြစ်၏၊ ဗုဒ္ဓဟူသော အမည်မှန်ရှိသော ဘုရားကို ငါဆည်းကပ်ခဲ့ရပြီ။</p> <p>၄။ ငှက်သည် အသီးနည်း၍ မကောင်းသောတောကို ပယ်စွန့်ကာ အသီးများသောတောကို မှီနေသလို၊ ဉာဏ်နည်းသူများကို ငါပယ်စွန့်၍ ဟင်္သာသည် ရေများသောအိုင်သို့ ဆင်းသလို ဉာဏ်ပညာရေများသည့် ဘုရားထံ ငါသက်ဆင်းခဲ့ရပြီ။</p> <p>၅။ ဘုရားမပွင့်မီက ဆရာများသည် “ဤသို့ဖြစ်ပြီ၊ ဤသို့ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု သူတို့ဝါဒကို ငါ့အား ပြောခဲ့ကြပြီ၊ ထိုဝါဒများသည် တဆင့်စကားမျှသာ ဖြစ်၏၊ ထိုဝါဒများသည် ကာမဝိတက်စသော အကြံဆိုး ၃-မျိုးကိုသာ ပွားစေတတ်သည်။</p> <p>၆။ ငါဘုရားကား တဆူတည်းသာတည်း၊ ကိလေသာမှောင်ကို ဖျောက်၍ နေတော်မူကာ ကိုယ်တော်ရောင် တောက်သည့်အပြင် ဝေနေယျများအတွက် ပညာရောင်လည်း တောက်တော်မူသည်၊ ငါဘုရားသည် ပညာတံခွန်ရှိကာ မြေထုပမာ ပညာရှိတော်မူပါသည်။</p> <p>၇။ ငါဘုရားသည် ငါ့အား ကိုယ်တိုင်သိ၍ အခါမရွေး အကျိုးပေးသော တဏှာကုန်ရာဖြစ်၍ ဘေးကင်းသောတရားကို ဟောတော်မူသည်၊ ငါ့ဆရာဘုရားမှာ တစုံတရာ ပုံပြဖို့ ဥပမာ မရှိချေ။</p> <p>စာမျက်နှာ-196 </p><hr> <h3>အဆုံးအမ မလိုက်နာလျှင် ဘုရားနှင့်ကွာ</h3> <p>၈-၉။ ထိုအခါ ဗာဝရီဆရာကြီးက အရှင်ပိင်္ဂိယအား “ပိင်္ဂိယ၊ (တူအရင်းဖြစ်၍ နှုတ်ကျိုးသည့်အတိုင်း ခေါ်သည်) သင့်ဆရာဘုရားသည် သင်ဆိုသော ဂုဏ်ကျေးဇူးများနှင့် ပြည့်စုံသူဖြစ်ပါလျှင် ထိုဆရာမျိုးနှင့် တမုဟုတ်မျှပင် သင်ကင်းကွာ၍ မနေသင့်၊ အဘယ်ကြောင့် ကင်းကွာပြီး သင်နေသနည်း” ဟု အပြစ်တင်စကား ဆိုလတ်သော် အရှင်ပိင်္ဂိယက စိတ်အားဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့် သူ ကင်းကွာမနေကြောင်း ဖော်ပြလိုရကား—</p> <p>၁၀-၁၁။ ပုဏ္ဏား၊ ငါ့ဆရာဘုရားသည် (အမှတ်-၇ ၌ ဆိုခဲ့ပြီးသော) ဂုဏ်ကျေးဇူးများနှင့် ပြည့်စုံပါ၏၊ ထိုဆရာဘုရားမှ ငါသည် တမုဟုတ်မျှ ကင်းကွာမနေပါ။</p> <p>၁၂။ ငါ့ဆရာဘုရားကို မျက်စိဖြင့် မြင်နေရသလို သတိရှိကာ နေ့ရော ညဉ့်ပါ စိတ်ဖြင့် ငါမြင်နေပါသည်၊ ငါ့ဆရာဘုရားကို ငါရှိခိုးလျက်သာ ညဉ့်အချိန် ကုန်စေရကား တမုဟုတ်မျှ ကင်းမနေဟု မှတ်ထင်နေပါသည်။</p> <p>၁၃။ ပုဏ္ဏား၊ ငါ၏သဒ္ဓါ၊ ပီတိ၊ စိတ်၊ သတိတရားများသည် ငါ့ဆရာဘုရား သာသနာမှ ကင်းမသွားကြပါ၊ မြေကြီးပမာ ပညာရှင်ဘုရား သွားရာသို့သာ ငါသည် (စိတ်ဖြင့်) အမြဲညွတ်နေသူ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>၁၄။ အိုသဖြင့် အားနည်းနေ၍သာ ငါ့ကိုယ်သည် ဘုရားရှိရာ မသွားနိုင်ပါ၊ ငါ့စိတ်ကမူ ဘုရားထံ အမြဲရောက်နေပါသည်။</p> <p>၁၅။ ကာမညွှန်ပြောင်း၌ လဲလျောင်းတုန်လှုပ်သော ငါသည် ဆရာဟူသော ကျွန်းတခုမှ အခြားဆရာဟူသော ကျွန်းတခုသို့ ဆည်းကပ်ကာ မျောပါခဲ့ရပေပြီ၊ ထိုသို့ မိစ္ဆာရေယာဉ်ကြော၌ မျောနေရာမှ ပါသာဏကစေတီ ကျောင်းတိုက်မှာ သံသရာအလျဉ်ကို လွန်မြောက်၍ အာသဝေါကင်းသော ငါ့ဆရာဘုရားကို ဖူးတွေ့ရပြီ။</p> <p>ဤ ၁၅-ဂါထာ အဆုံးချိန်တွင် ဘုရားရှင်သည် အရှင်ပိင်္ဂိယနှင့် ဗာဝရီဆရာကြီးတို့၏ ဣန္ဒြေရင့်ပုံကို သိတော်မူ၍ သာဝတ္ထိပြည်၊ ဇေတဝန်၌ နေတော်မူလျက်ပင် ရွှေအဆင်းရှိသော ပီတရောင်ခြည်တော် လွှတ်သည်၊ ရောင်ခြည်တော်ကို ဖူးရလျှင်ပင် အရှင်ပိင်္ဂိယက ဦးရီးတော်အား “ဘုရားရှင် ကြွလာပြီ” ဟု ပြောကြားလိုက်သည်၊ ဆရာကြီးလည်း လက်အုပ်ချီ၍ ထရပ်တော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-197 <hr> ရောင်ခြည်တော်လွှတ်၍ ဘုရားကိုယ်ထင်ပြပုံ<br> ဘုရားရှင်သည် ဆရာကြီးအား ရောင်ခြည်တော် တိုးဖြန့်ကာ ကိုယ်တော်ထင်ထင် ပြတော်မူလျက် အရှင်ပိင်္ဂိယကို ခေါ်တော်မူပြီးလျှင်—</p> <p>“ချစ်သား ပိင်္ဂိယ၊ ဝက္ကလိရဟန်း၊ တပည့်ကြီး ၁၆-ဦး အပါအဝင် ဘဒြာဝုဓရဟန်း၊ အာဠဝီပြည်သား ဂေါတမကရဟန်းများသည် သဒ္ဓါတရား စေလွှတ်ကာ နိဗ္ဗာန်ရောက်သကဲ့သို့ ဤအတူပင် သင်ချစ်သားသည်လည်း သဒ္ဓါတရား စေလွှတ်ပါလေ၊ ဝိပဿနာပွား၍ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ပေလိမ့်မည်” ဟု ဟောတော်မူရာ အရှင်ပိင်္ဂိယသည် ရဟန္တာဖြစ်၍ ဗာဝရီဆရာကြီးသည် အနာဂါမ်၊ တပည့်လုလင် ၅၀၀-တို့သည် သောတာပန် ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အရှင်ပိင်္ဂိယသည် မိမိသဒ္ဓါတရားကို ထင်ရှားစွာ လျှောက်ထားလိုရကား—</p> <p>၁။ မြတ်စွာဘုရား၊ ဘုရားစကားကို တပည့်တော် ကြားနာရ၍ တိုး၍ ကြည်ညိုရပါသည်။ ပဋ်အမိုးကို ဖျက်ချိုးပြီး၍ ကိလေသာကြောင့်ကြကင်းကာ ပဋိဘာနပညာ ရှိတော်မူသော၊</p> <p>၂။ ပြဿနာဆုံးအောင် ပြုတတ်၍ ယုံမှားမှုရှိကြလျက် ဆရာဝန်ခံသူတို့၏ ဆရာဖြစ်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည် အရိယာများကို အထူးသိ၍ တရားအားလုံးကို သိမြင်တော်မူပေပြီ။</p> <p>၃။ မြတ်စွာဘုရား၊ နှိုင်းယှဉ်ဖွယ်ရာ ဥပမာမရှိသော၊ ရွေ့ရှားတုန်လှုပ်ခြင်း မရှိမူ၍ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးမှု လုံးဝမရှိသော အနုပါဒိသေသ နိဗ္ဗာနဓာတ်သို့ တပည့်တော် ဧကန်ရောက်ပါတော့မည်၊ ထိုရောက်မှု၌ တပည့်တော် မယုံမှားပါ၊ တပည့်တော်ကို အရှင်ဘုရား မိန့်တော်မူသည့်အတိုင်း အရဟတ္တဖိုလ်ထိ စိတ်ညွှတ်ခြင်းရှိသူဟူ၍ ဘုရားရှင် မှတ်တော်မူပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၅။ ပဉ္စမဝဂ်</h3> <p>၁။ ညဉ့်ရှည်ကို သိကုန်သော၊ ရဟန်းဝါ ရင့်ကုန်သော ငါ၏တပည့် ရဟန်းမိန်းမတို့တွင် မဟာပဇာပတိဂေါတမီသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <h3>ရေခပ်သဘဝ ကုသိုလ်ပြုပုံ</h3> <p>ဂေါတမီအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်လက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သူ ဖြစ်၍ ရတ္တညူဧတဒဂ်ရ ရဟန်းမိန်းမကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းကာ နတ်ပြည်ရောက်သည်။ အဖန်ကရာဏရှိ ရေခပ်ကျွန်မ ၅၀၀-၏ ဦးစီးကျွန်မ ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-198 <hr> ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅-ဆူတို့သည် ဝါဆိုခါနီး၌ နန္ဒမူလိုဏ်မှ ဗာရာဏသီ မိဂဒါဝုန်တောသို့ ဆင်းသက်သည်။ မြို့တွင်း၌ ဆွမ်းခံကြပြီး မိဂဒါဝုန်တောသို့ ပြန်ကြွကာ ဝါဆိုကျောင်းအတွက် အလုပ်သမားတောင်းရန် ကြံစည်ကြပြီး ညနေပိုင်း၌ ဗာရာဏသီသဌေးထံ အလုပ်သမား တောင်းကြသည်။</p> <h3>ကျောင်းမရှိဘဲ ဝါမဆိုကောင်း</h3> <p>နာလက (မောနေယျ) အကျင့် ကျင့်သူသော်မှ အုတ်၊ ကျောက်၊ အင်္ဂတေ၊ မြက်၊ သစ်ရွက် ဟူသော အမိုး ၅-မျိုး တမျိုးမျိုးမိုး၍ တံခါးတပ်သော ကျောင်းမှာသာ ဝါကပ်ရသည်၊ ကျောင်းမရှိဘဲ ဝါကပ်လျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ် သင့်သည်။ ကျောင်းမရှိလျှင် အလုပ်သမားတောင်း၍ ကျောင်းဆောက်၊ တောင်းမရလျှင် ကိုယ်တိုင်ပင် ဆောက်နိုင်သည်၊ မည်သည့်နည်းနှင့်မျှ ကျောင်းမရှိဘဲ ဝါမကပ်ရပါ။ ထို့ကြောင့် အလုပ်သမား တောင်းကြသည်။</p> <p>ဗာရာဏသီသဌေးက “အလုပ်သမား ပေးနိုင်ခွင့် မရှိပါ” ဟု တာဝန်မဲ့ လျှောက်ထားသဖြင့် ပြန်ကြွလာကာ အရှင်မြတ်များကို ဂေါတမီအလောင်း ကျွန်မကြီးမြင်၍ အကြောင်းစုံ မေးလျှောက်ပြီး “ဝါဆိုကျောင်းကို အစိုးရသူများသာ ဆောက်လှူနိုင်ပါသလော၊ ဆင်းရဲသား တပည့်တော်များလည်း လှူနိုင်ခွင့် ရှိပါသလော” ဟု ထပ်လျှောက်သည်။</p> <p>မည်သူမဆို လှူနိုင်သည်ဟု မိန့်သောအခါ “တပည့်တော်မများ ဆောက်လှူပါမည်၊ မနက်ဖြန် တပည့်တော်မ၏ ဆွမ်းကို အလှူခံတော်မူကြပါ” ဟု ပင့်လျှောက်ပြီး ရေခပ်လမ်း၌ ရပ်ကာ လာသမျှ ရေခပ်သူမတို့ကို စုထိုင်ခိုင်းသည်။</p> <h3>ခေါင်းဆောင်မင်းသမီး စီမံမှု လိမ္မာပုံ</h3> <p>ရေခပ်ကျွန်မ ၅၀၀-စုံသောအခါ “ညီမတို့၊ အမြဲပင် အခိုင်းခံဘဝ ဖြစ်လိုကြသလား၊ လွတ်လိုကြသလား” ဟု မေးရာ “ယနေ့ပင် လွတ်လိုပါ၏” ဟု ပြန်ပြောကြသည်။ “သို့ဖြစ်လျှင် အလုပ်သမားမရသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို မနက်ဖြန် ငါပင့်ဖိတ်ထားပြီ၊ ညီမတို့၏ ယောက်ျားများကို တနေ့တာမျှ လက်မှု လှူကြပါစေ” ဟု တိုက်တွန်းသည်၊ အားလုံးပင် ဝန်ခံကြ၊ ယောက်ျားများကို ပြောကြသဖြင့် ယောက်ျားများအားလုံး ဦးစီးခေါင်းဆောင်၏ အိမ်တံခါးမှာ ညနေ၌ စည်းဝေးကြသည်။</p> <p>ထိုအစည်းအဝေး၌ ဦးစီးကျွန်မက ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့အတွက် လက်မှုလှူကြရန် အကျိုးပြပြီး ပြောကြားသည်။ စိတ်မပါသူများကိုလည်း ခပ်တင်းတင်း ဆုံးမခြိမ်းခြောက်ပြီး အားလုံး ဝန်ခံစေသည်။ အမျိုးသမီးကြီးသည် နောက်တနေ့ အရှင်မြတ်များ ဆွမ်းလှူပြီး ယောက်ျားများကို တောသို့ သွားစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-199 <hr> မလှူနိုင်သူ လှူနိုင်အောင် စီမံပေး<br> ယောက်ျား ၅၀၀-တို့သည် တောမှ သစ်များယူပြီး လူတရာ တကျောင်းကျစီ ကုဋီ၊ စင်္ကြံစသည် အစုံပါအောင် လုပ်ပြီး အရှင်မြတ်များအား ဝါတွင်း သီတင်းသုံးဖို့ လျှောက်ဝန်ခံစေပြီး အလှည့်ကျ ဆွမ်းလှူကြသည်၊ မတတ်နိုင်သော အလှည့်ရှင်အတွက် ဦးစီးကျွန်မက ဆန်၊ ဆီစသည် ထုတ်ပေးသည်။</p> <p>ဦးစီးအမျိုးသမီးသည် ဝါကျွတ်ဖို့ နီးသောအခါ အမျိုးသမီးများအား အဝတ်တထည်စီ ရက်စေသဖြင့် ရလာသော အထည်ကြမ်း ၅၀၀-ကို ဖလှယ်ပြီး တိစီဝရိတ်အချော ၅-စုံပြုကာ အရှင်မြတ် ၅-ပါးအား ဆက်ကပ်သည်။ ယင်းအမျိုးသမီးများ မြင်စဉ်ပင် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် အရှင်မြတ် ၅-ပါး ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ကြွသွားကြ၊ အမျိုးသမီးများသည်လည်း အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြုကာ နတ်ပြည်သို့ ရောက်ကြသည်။</p> <h3>ခေါင်းဆောင်များ ဖြစ်ရာဘဝ၌ပင် ခေါင်းဆောင်</h3> <p>ဦးစီးအမျိုးသမီးသည် ဗာရာဏသီမြို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း ယက်ကန်းသည်ရွာ၊ ယက်ကန်းဦးစီးအိမ်၌ ဖြစ်သည်၊ ဗာရာဏသီမင်း ပင့်ဖိတ်သဖြင့် ပဒုမဝတီမိဖုရား၏ သားတော် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-တို့သည် နန်းတော်တံခါးသို့ ကြွလာသော်လည်း နေရာပေး ဆွမ်းကျွေးဖို့ကိုထား၊ ကြည့်ရှုသူသော်မှ မရှိသဖြင့် ပြန်ကာ မြို့တံခါးမှထွက်၍ ယက်ကန်းသည်ရွာသို့ ရောက်လာကြသည်။ ယက်ကန်းသည် ခေါင်းဆောင်သည် အရှင်မြတ် ၅၀၀-ကို ကြည်ညိုရှိခိုးကာ ဆွမ်းကပ်သည်။ ပြီးမှ အရှင်များ ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ကြွကြသည်။</p> <p>ဂေါတမီအလောင်း ယင်းအမျိုးသမီးကြီးသည် ကုသိုလ်ပြုကာ လူ၊ နတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ ဘုရားမပွင့်မီ ဒေဝဒဟမြို့ မဟာသုပ္ပဗုဒ္ဓသာကီဝင် မင်းကြီး၏ သမီးငယ် ဂေါတမီ ဖြစ်လာသည်၊ ဂေါတမနွယ်ရှိသော မင်းသမီးဟု အနွယ်နှင့်စပ်၍ ဂေါတမီ နာမည်တပ်သည်။ သားဖွားလျှင် စကြာမင်း၊ သမီးဖွားလျှင် စကြာမင်း၏ မိဖုရား ဖြစ်ရမည်ဟု ဟောချက်အရ မြင့်မြတ်သော သားသမီးတို့၏ အရှင်မိခင်ဖြစ်၍ မဟာပဇာပတိ မည်သည်၊ အစ်မတော်ကား မဟာမာယာတည်း။ ဗေဒင်လက္ခဏာ ပညာရှင် ပုဏ္ဏားများက မင်းသမီး ညီအစ်မ ၂ ဦးလုံး၏ သားများ စကြာမင်း ဖြစ်ကြမည်ဟု နိမိတ်ဖတ်ကြသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်က နန္ဒထက် ၂ ရက် ၃-ရက်သာ ကြီးသည်</h3> <p>အရွယ်ရောက်လာသော ညီအစ်မ ၂ ဦးလုံး သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး၏ မိဖုရားများ ဖြစ်လာကြသည်။ ငါတို့ဘုရားလောင်းသည် တုသိတာမှ စုတေပြီး အစ်မတော် မဟာမာယာ၏ ဝမ်း၌ သန္ဓေယူသည်၊ မဟာသက္ကရာဇ် ၆၈-ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့၌ ဖွားမြင်ပြီး ၇-ရက်အကြာ မယ်တော် မဟာမာယာ နတ်ရွာစံ၍ တုသိတာ၌ သန္တုသိတ<br> <br>စာမျက်နှာ-200 <hr> နတ်သား ဖြစ်သည်၊ အစ်မတော် နတ်ရွာစံပြီးနောက် ညီမတော် မဟာပဇာပတိဂေါတမီသည် အဂ္ဂဒေဝီ မဟေသီမိဖုရားကြီး ဖြစ်လာသည်။</p> <p>မိထွေးတော် ဂေါတမီသည် (အစ်မတော်မှ ဘုရားလောင်းဖွားပြီး) ၂-ရက် ၃-ရက်မြောက်တွင် ဖွားမြင်သော သားရင်း နန္ဒမင်းသားကို အထိန်းတော်များထံ ထားပြီး ဘုရားလောင်း တူတော်ကိုမူ ကိုယ်တိုင် နို့တိုက်မွေးမြူသည်။</p> <h3>သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး အရိယာဖြစ်ချိန်နှင့် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုချိန်</h3> <p>နောင်တချိန်၌ ဘုရားလောင်း တောထွက်ပြီး ဘုရားဖြစ်၍ သတ္တလောကကို ချီးမြှောက်မှုပြုရာ အစဉ်သဖြင့် ကပိလဝတ်နေပြည်တော်သို့ ပထမအကြိမ်ရောက်၊ နောက်နေ့ မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။ ဆွမ်းခံလမ်းမှာပင် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး တရားနာရ၍ သောတာပန်ဖြစ်သည်၊ ၂-ရက်မြောက်၌ နန္ဒမင်းသား ရဟန်းပြု၍ ၇-ရက်မြောက်၌ သားတော် ရာဟုလာ ရှင်ပြုသည်။</p> <p>၅-ဝါမြောက် နောက်တချိန် ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော၌ ဘုရားရှင် သီတင်းသုံးစဉ် ခမည်းတော်မင်းကြီးသည် ထီးဖြူတော်အောက်၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ် ဆိုက်ရောက်ပြီး ထိုနေ့မှာပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသောအခါ ဂေါတမီသည် ရဟန်းပြုဖို့ စိတ်ဖြစ်ပါသည်။ ထို့နောက် မဟာသမယသုတ်လာ ရဟန်း ၅၀၀-တို့၏ ကြင်ရာဟောင်း မင်းသမီး ၅၀၀-တို့သည်လည်း ရဟန်းပြုရန် သဘောတူကြပြီး ဂေါတမီထံ သွားကြသည်။</p> <h3>မိထွေးတော်နှင့် မင်းသမီး-၅၀၀ ဘိက္ခုနီဖြစ်ကြ</h3> <p>ပထမအကြိမ် မိထွေးတော်၏ လျှောက်ထားချက်ကို ဘုရားရှင် ခွင့်မပြုပါ၊ ထို့ကြောင့် ဆံပင်များရိတ်၊ ဖန်ရည်ဆိုး၊ သင်္ကန်းများဝတ်ပြီးမှ မင်းသမီး ၅၀၀-နှင့်အတူ ဝေသာလီပြည်သို့သွား၍ အရှင်အာနန္ဒာ၏ အကူအညီကိုပါ ယူကာ လျှောက်ထားမှ ဂရုဓံ ၈-ပါး တရားတို့ဖြင့် မိထွေးတော်သည် ရှင်ရဟန်းဖြစ်သည်၊ မင်းသမီး ၅၀၀-ကား ရဟန်းသံဃာ့ဘက်မှ ရဟန်းဖြစ်ကြသည်။</p> <p>မိထွေးတော်သည် ဘုရားရှင်ထံမှ သံခိတ္တသုတ် ဒေသနာဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်၍ ကြွင်း ဘိက္ခုနီမ ၅၀၀-တို့မှာ နန္ဒကောဝါဒသုတ္တန်အဆုံး၌ ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်၊ နောက်တချိန် ဇေတဝန်၌ ဘုရားရှင်က ဘိက္ခုနီမများကို အရာအထူး ထားရာ မဟာပဇာပတိဂေါတမီကို ရတ္တညူဧတဒဂ်အရာ ထားတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-201 </p><hr> <h3>ဂေါတမီ အသက် ၁၂၀-ရှည်သည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေသာလီ မဟာဝုန်တောရိုက်၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် မိထွေးတော် ထေရီမကြီးသည်လည်း အသက် ၁၂၀-ရှိပြီဖြစ်ရကား အာယုသင်္ခါရ ကုန်နေပြီကို သိ၍ ဘုရားရှင်နှင့် အဂ္ဂသာဝကစသော သံဃာတော်များအား ပန်ကြားပြီးမှ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုမည်ဟု ကြံစည်သည်။ ဘိက္ခုနီမ ၅၀၀-တို့လည်း ထို့အတူပင် ကြံစည်ကြ၏။ ထိုအချိန်၌ ငလျင်လှုပ်ခြင်း၊ အခါမဲ့ မိုးထစ်ချုန်းခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်ကာ ကျောင်းစောင့်နတ်များ ငိုကြွေးကြ၏။ ဘိက္ခုနီမများ အားလုံးက ကျောင်းစောင့်နတ်များကို အပြစ်ရှိက ခွင့်လွှတ်ရန် တောင်းပန်ကြသည်။</p> <p>မိထွေးတော်ကြီးက “မုန်းသူနှင့်တွဲ၊ ချစ်သူနှင့်လွဲကာ အမြဲ အို၊ သေ၊ ဒုက္ခ ပင်လယ်ဝေရသည့် ဘုံဘဝမှ ကင်းရန် နိဗ္ဗာန်သို့ ငါသွားတော့မည်” ဟု ရွတ်ဆိုရာ ရာဂမကင်းသူ နတ်လူအားလုံး ကြားသမျှ ငိုကြွေးကြသည်။ မြို့လယ် လမ်းမကြီးအတိုင်း ဘိက္ခုနီမများ ထွက်လာရာ သဒ္ဓါရှိသူ အမျိုးသမီးများသည်လည်း မိထွေးတော်၏ ခြေရင်း၌ ဝပ်စင်းကာ ငိုကြွေးကြသည်။</p> <p>ဘိက္ခုနီမများသည် ဘုရားထံရောက်၍ နိဗ္ဗာန်စံလိုကြောင်း ခွင့်တောင်းကန်တော့ကြပြီး သံဃာတော်များနှင့် ရာဟုလာ၊ အာနန္ဒာ စသည်တို့အားလည်း အလားတူ လျှောက်ထားကန်တော့ကြရာ သေက္ခ (ကျင့်ဆဲပုဂ္ဂိုလ်) သာ ဖြစ်သေးသော အရှင်အာနန္ဒာသည် “ဟာ သန္တိ ဂေါတမီ ယာတိ” စသည်ဖြင့် ပြင်းစွာ ငိုကြွေးရှာသည်။</p> <h3>မာတုဂါမများလည်း ယောက်ျားလိုပင် တန်ခိုးရှင်</h3> <p>ဘုရားရှင်က “မယ်တော်ဂေါတမီ၊ မာတုဂါမများ ငါဘုရားသာသနာမှာ သစ္စာသိမြင် ကျွတ်တမ်းဝင်ခြင်း၌ သံသယရှိကြသူ ဉာဏ်နည်းသူများ အယူမှားပျောက်အောင် တန်ခိုးပြဦးလော့” ဟု မိန့်သဖြင့် တစ်ပါးကအများ၊ အများကတစ်ပါး၊ ပေါ်ခြင်း၊ ပျောက်ခြင်း၊ မြင်းမိုရ်တောင်ကို ထီးရိုး၊ မြေပြင်ကို ထီးရွက်ပြု၍ အထက်အောက် ပြောင်းပြန်ကကာ ကောင်းကင်၌ ထီးဆောင်းစင်္ကြံ လျှောက်ခြင်းစသော တန်ခိုးများကို ပြသသည်။</p> <p>အံ့ဩကြသော အစည်းအဝေးပရိသတ်၏ လျှောက်ချက်အရ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက်မှ စသော ရှေးကောင်းမှုကျင့်စဉ် (အပဒါန်) ကို အကျယ်ဟောပြရသည်။ ဘိက္ခုနီမ ၅၀၀-လည်း ကောင်းကင်သို့ ပျံတက်ကာ တန်ခိုးပြကြ၏။ “သင်တို့ နိဗ္ဗာန်စံချိန်ကို သင်တို့ပင် သိကုန်၏” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်လျှင် ဘိက္ခုနီအားလုံး ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးပြီး ပြန်ကြသည်။ ပရိသတ်များနှင့်အတူ တောရကျောင်းတိုက် တံခါးမုခ်အထိ ဘုရားရှင်က လိုက်လံပို့ဆောင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-202 <hr> ဝေသာလီပြည်တွင်း ဘိက္ခုနီမများ ကျောင်းတိုက်သို့ ရောက်ကြသောအခါ ဆိုင်ရာ ကျောင်းအသီးသီး၌ ထက်ဝက်တင်ပျဉ်ခွေ ထိုင်နေကြပြီး ဈာန် ၈-ပါးလုံးကို အနုလုံ ပဋိလုံ ဝင်စားကြသည်။ တဖန် ပထမဈာန်မှ စတုတ္ထဈာန်အထိ ဝင်စားကာ ယင်းမှထပြီးလျှင် ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံကြ၏။ မြေလှုပ်ခြင်း၊ ဥက္ကာကျခြင်းစသော အံ့ဖွယ်များ ဖြစ်ပေါ်ကြသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ထက်ပင် ဂေါတမီ နိဗ္ဗာန်ဝင်စံပုံ ခမ်းနားသည်</h3> <p>နတ်ဗြဟ္မာများ ဘုရားထံသွားပြီး မိထွေးတော်တို့ နိဗ္ဗာန်စံကြပြီဖြစ်ကြောင်း လျှောက်ထားရာ သံဃာများနှင့်အတူ ဘုရားရှင် ကြွတော်မူသည်။<br> ၁။ ရှေ့ဆုံးမှ လူ၊ နတ်၊ နဂါး၊ အသူရာနှင့် ဗြဟ္မာများ၊<br> ၂။ နတ်များထမ်းသော အလောင်းတင် ရွှေပြာသာဒ် ၅၀၀ (ဝိသုကြုံနတ်သား ဖန်ဆင်းသည်)၊<br> ၃။ လောကပါလ နတ်မင်းကြီးလေးဦး ထမ်းသော မိထွေးတော်အလောင်းတင် ပြာသာဒ်၊</p> <p>၄။ သံဃာနှင့် ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် လိုက်ပါလျက် လမ်းတလျှောက်လုံး ကောင်းကင်ပြည့် မျက်နှာကြက်မိုး၍ အလံတံခွန်၊ ပန်းနံ့သာ၊ တူရိယာ ကခြင်း၊ သီခြင်းမျိုးစုံဖြင့် သုသာန်အရောက် ပူဇော်ချီးမြှောက်ကြသည်။</p> <p>ထိုအချိန်၌ လ၊ နေ၊ နက္ခတ်အားလုံးကို လူများ မြင်ကြရ၏။ မွန်းတည့်ချိန် ဖြစ်သော်လည်း နေသည် လကဲ့သို့ အေးမြနေသည်။ ဘုရားရှင်၏ သင်္ဂြိုဟ်ခန်းပင် ဤမျှ မဆန်းကျယ်၊ မပြည့်စုံပါ။ ဤမိထွေးတော်၌ကား ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင်သာမက အရှင်သာရိပုတ္တရာကိုယ်တိုင်ပင် ကြပ်မတ်စီစဉ်၍ ဖြစ်သည်။</p> <p>သုသာန်၌ နံ့သာထင်းပုံထက်တင်၍ သင်္ဂြိုဟ်ပြီးလတ်သော် မိထွေးတော်၏ သပိတ်၌ အရိုးဓာတ်များကို ထည့်ယူပြီး ဘုရားရှင်အား ဆက်ကပ်ကြသည်။ ဘုရားရှင်က “အနှစ်ရှိ၍ ခိုင်မြဲသော သစ်ပင်ကြီး၏ စည်ကားသော ပင်စည်ကြီးသည် မမြဲဘဲ ပြိုလဲသကဲ့သို့၊ သစ်ပင်ကြီးနှင့်တူသော ဘိက္ခုနီသံဃာ၏ ပင်စည်နှင့်တူသော မိထွေးတော်သည် ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံရုပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းလေပြီတကား” စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၂။ ပညာကြီးရင့်သူ ရဟန်းမိန်းမများတွင် ခေမာသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</h3> <p>ခေမာအလောင်း အမျိုးသမီးသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ပညာဧတဒဂ်ရ သုဇာတာထေရီမကို အားကျ၍ ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။</p> <h3>မိဖုရားချည်း ဖြစ်နေရသော ခေမာ</h3> <p>အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု၍ စုတေသော် တာဝတိံသာစသော အထက်နတ်ပြည် ၅-ထပ်၌ အစဉ်အတိုင်း နတ်မိဖုရားချည်းပင် ဖြစ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-203 <hr> ၉၁-ကမ္ဘာ၌ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက်တွင် တရားဟော ဓမ္မကထိက ဘိက္ခုနီမဖြစ်၍ အနှစ်တစ်သောင်းပတ်လုံး တရားအားထုတ် ဟောပြောကာ သာသနာပြုသည်။ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကောဏာဂုံဘုရားလက်ထက်၌ ဗာရာဏသီသဌေးသမီး ဖြစ်၍ (သီးခြားအမည်မပါ) ဓနဉ္စာနီ၊ သုမေဓာ အပျိုစင်သမီး ၂-ဦးနှင့်အတူ သံဃိကကျောင်းတိုက်ကြီးတစ်ခု ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းကြသည်။ သေလွန်သော် ၃-ဦးလုံး တာဝတိံသာနတ်ပြည်သို့ ရောက်ကြသည်။</p> <h3>သမီးတော် ၇-ဦး၏ အဆုံးဘဝများ</h3> <p>ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကဿပဘုရားလက်ထက်တွင် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ဦးအနက် အကြီးဆုံး သမဏီမင်းသမီး ဖြစ်လာသည်။ သမီးတော် ၇-ဦးလုံးသည် ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ထင်ရှားသူများဖြစ်၍ မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်။ အမည်များမှာ—<br> ၁။ သမဏီမင်းသမီးသည် ခေမာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၂။ သမဏဂုတ္တာမင်းသမီးသည် ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၃။ ဘိက္ခုနီမင်းသမီးသည် ပဋာစာရာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၄။ ဘိက္ခုဒါယိကာမင်းသမီးသည် ကုဏ္ဍလကေသာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၅။ ဓမ္မာမင်းသမီးသည် ကိသာဂေါတမီထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၆။ သုဓမ္မာမင်းသမီးသည် ဓမ္မဒိန္နာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၇။ သံဃဒါယိကာမင်းသမီးသည် ဝိသာခါကျောင်းအမကြီး ဖြစ်လာသည်။</p> <p>ခေမာအလောင်း သမဏီမင်းသမီးသည် ဘိက္ခုနီပြုရန် စေတနာသန်သော်လည်း ခမည်းတော်မင်းကြီးထံမှ အခွင့်မရပါ။ သမီးတော် ၇-ဦးလုံး ခင်ပွန်းမရှာဘဲ နှစ် ၂-သောင်းကြာကာလပတ်လုံး ဗြဟ္မစရိယ အကျင့်စင်ကြယ်သော ဘဝဖြင့် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်ပြီး ဂန္ဓကုဋိဆောက်လှူလျက် ဘုရားရှင်အား ပြုစုလုပ်ကျွေးကြသည်။ သမဏီမင်းသမီးသည် ဘုရားရှင်၏ မဟာနိဒါနသုတ္တန်ကို နှုတ်ငုံအာဂုံဆောင်၍ ရွတ်ဖတ်ပူဇော်သည်။ စုတေသော် တာဝတိံသာ နတ်မိဖုရားကြီး ဖြစ်သည်။</p> <h3>ရုပ်လှသူများ အဆုံးဘဝ၌ပင် ခေမာသည် (မာနကြီးသည်)</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ မဒ္ဒတိုင်း၊ သာဂလမြို့၊ မဒ္ဒရာဇ်မင်းသမီးဖြစ်ကာ ပြည်သူများ ဘေးရန်ကင်းစေလျက် မွေးဖွားလာသူဖြစ်၍ ခေမာမည်သည်။ အရွယ်ရောက်သော် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး၏ မိဖုရားကြီးဖြစ်ကာ အဆင်းလှသလောက် မာန်မာန အလွန်မောက်လှသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ဝေဠုဝန်၌ သီတင်းသုံးနေသော်လည်း “အဆင်း၌ အပြစ်ကို ဘုရားဟောသည်” ဟု တဆင့်စကား ကြားရသော ခေမာမိဖုရားသည် ဘုရားထံသို့ မသွားပေ။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးသည် “ဘုရား၏ အမြတ်ဆုံး အလုပ်အကျွေးဖြစ်သော ငါကဲ့သို့<br> <br>စာမျက်နှာ-204 <hr> သောသူ၏ မိဖုရားကြီး ဘုရားထံမသွားသည်ကို မကျေနပ်နိုင်” ဟု ကြံကာ စာရေးဆရာများကို ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်ဘွဲ့ ဖွဲ့နွဲ့စေ၍ “ခေမာမိဖုရားကြီး ကြားလောက်ရာမှ ရွတ်ဆိုကြရမည်” ဟု အဆိုကျော်များကို ဆိုစေသည်။</p> <h3>ဥယျာဉ်တော်ဘွဲ့ ၄-ဂါထာ</h3> <p>၁။ ပျော်ဖွယ်ကောင်းသော ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးရာ ဝါးတောဥယျာဉ်တော်ကို မမြင်ဖူးသူသည် နတ်များ၏ နန္ဒဝန်ဥယျာဉ်ကို မမြင်ဖူးသူသာဟု ငါတို့ မှတ်ထင်ကြသည်။</p> <p>၂။ ဗိမ္ဗိသာရဘုရင်နှင့် ဘုရားရှင် နှစ်သက်တော်မူအပ်သော ဝါးတောဥယျာဉ်တော်ကို မြင်ရသောသူသည် သိကြားမင်း နှစ်သက်အပ်သော နန္ဒဝန်ဥယျာဉ်ကို ကောင်းစွာမြင်ရသည် မည်၏။</p> <p>၃။ တာဝတိံသာနတ်များသည် နန္ဒဝန်ဥယျာဉ်ကို ထားခဲ့ကြ၍ မြေပြင်သို့ သက်ဆင်းကာ ပျော်ဖွယ်ကောင်းသော ဝါးတောဥယျာဉ်တော်ကို မြင်ကြရလျှင် ရင်သပ်ရှုမော အံ့ဩလွန်ကဲ၍ မရောင့်ရဲနိုင်ကြတော့ပါ။</p> <p>၄။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး၏ ကုသိုလ်ကြောင့် ဖြစ်လာရသော ဝါးတောမည်ခေါ် ဥယျာဉ်တော်သည် ဘုရားရှင်၏ အာနုဘော်ဖြင့် ဟန်ဆောင်ဆင်အပ်ရကား ဥယျာဉ်တော်၏ ဂုဏ်အပေါင်းကို အဘယ်ပညာရှိကမျှ ကြွင်းမရှိအောင် မသီကုံး မနှိုင်းဖွဲ့နိုင်တော့ပါ...</p> <p>ဟူ၍ပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>တေးဂီတ၏ ဆွဲဆောင်မှုစွမ်းအား</h3> <p>ခေမာမိဖုရားကြီးသည် ဥယျာဉ်တော်ဘွဲ့ကို ကြားရလျှင်ပင် သွားလိုစိတ်ဖြစ်၍ မင်းကြီးကို ပန်ကြားရာ မင်းကြီးက “ဘုရားဖူးမှပဲ ပြန်လာခဲ့၊ သွားပါ” ဟု ခွင့်ပြုလိုက်သည်။ မိဖုရားကြီးသည် (မင်းကြီးအား စကားတုံ့ပြန်မပြောတော့ဘဲ) ကြီးစွာသော အခမ်းအနားဖြင့် (ဘုရားနှင့် မတွေ့ရအောင် ဆွမ်းခံကြွချိန်၌) ဥယျာဉ်တော်သို့ သွားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် “မိဖုရား ဘုရားမဖူးလျှင် ငါ့အမိန့်ဖြင့် ဖူးဖြစ်အောင် ဖူးစေ” ဟု အတူသွားသော မင်းချင်းယောက်ျားများကို မှာထားလိုက်သည်။ မိဖုရားကြီးသည် ဥယျာဉ်တော်အတွင်းသို့ ဝင်ကာ သစ်ပင်၊ ပန်းများနှင့်အတူ ဆိတ်ငြိမ်သောကျောင်း၊ ကန်၊ ဇရပ်များကို လှည့်လည်ကြည့်ရှုရာ ယောဂီရဟန်းတစ်ပါး တရားအားထုတ်နေသည်ကို မြင်၍ “ငယ်ရွယ်ချိန်၌ ကာမဂုဏ်ခံစားပြီး အရွယ်ကြီးမှ တရားလုပ်သင့်သည်” ဟုပင် မှားယွင်းစွာ ကြံစည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-205 <hr> မိဖုရားသည် နေရာစုံ လှည့်လည်ကြည့်ရှုပြီး “ဘုရားမရှိ” ဟု ထင်ကာ ဂန္ဓကုဋီကျောင်းကို ကြည့်လတ်သော် ခေမာလာမည်ကို သိသဖြင့် ဘုရားရှင်သည် ဆွမ်းခံပင်မကြွဘဲ ကျောင်းတော်၌ပင် တန်ခိုးတော်ဖြင့် ဖန်ဆင်းထားသော ခေမာထက် အဆပေါင်းများစွာ လှပတင့်တယ်သော အမျိုးသမီးငယ် ယပ်လေခတ်နေပုံကို မြင်တော့သည်။</p> <h3>ဣဒ္ဓိရုပ်တန်ခိုးကြောင့် ခေမာ မာနကျိုးရ</h3> <p>မိဖုရားသည် “နတ်သမီးတမျှ လှပသောမိန်းမသော်မှ ဘုရားရှင်အနီး၌ ယပ်လေခတ်ပေးနေသည်၊ ငါကား သူ့အလုပ်အကျွေးကိုမျှ မမီ၊ မာနစိတ်ဖြင့် ငါပျက်စီးလေပေါ့” ဟု ကြံကာ အမျိုးသမီးငယ်ကို ကြည့်နေစဉ် ဘုရားရှင်၏ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် ယင်းအမျိုးသမီးသည် ဆံဖြူ၊ သွားကျိုး၍ အိုမင်းလာပြီး မျက်ဖြူဆိုက်ကာ ယပ်နှင့်တကွ လဲကျသေဆုံးသွားတော့သည်။</p> <p>ထိုအခြေအနေကို မြင်သော ပါရမီရှင် ခေမာမိဖုရားသည် “ဤသို့ သဘောရှိသော ခန္ဓာကိုယ်သော်မှ ဤပုံပျက်စီးရသည်၊ ငါ့ကိုယ်လည်း ဤပုံပင် ဖြစ်ရမည်” ဟု သံဝေဂဖြစ်နေစဉ် ဘုရားရှင်က—</p> <p>“ပင့်ကူသည် မိမိပြုသော ကွန်ရက်သို့ အစဉ်လျှောက်နေသကဲ့သို့၊ ရာဂမာန်ယစ်သူတို့သည်လည်း မိမိပြုအပ်သော ကိလေသာအလျဉ် ခန္ဓာအစဉ်သို့ အစဉ်လိုက်နေကြရသည်။ ပညာရှိများကား ကာမဂုဏ်ချမ်းသာကို မတွယ်တာဘဲ ပယ်စွန့်ပြီး ကိလေသာအလျဉ် ခန္ဓာအစဉ်ကို ဖြတ်ကာ နိဗ္ဗာန်သို့ သွားကြသည်” ဟု ဟောတော်မူပြီး ကဿပဘုရားလက်ထက် သမဏီမင်းသမီးဘဝက နှုတ်တက်အာဂုံဆောင်ခဲ့ဖူးသော မဟာနိဒါနသုတ်ကို ဟောတော်မူရာ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ထိုအခါ ခေမာမိဖုရားသည် ဘုရားရှင်ခြေတော်ရင်း၌ ဝပ်စင်းပြီး မိမိအထင်မှားမှုများကို ကန်တော့လိုရကား—</p> <h3>ခေမာမိဖုရား၏ ကန်တော့ပန်းလွှာ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ</h3> <p>နမော တေ သဗ္ဗဒဿာဝိ၊ နမော တေ ကရုဏာကရ၊<br> နမော တေ တိဏ္ဏသံသာရ၊ နမော တေ အမတံဒဒ—<br> စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သဗ္ဗဒဿာဝိ—ကြွင်းမဲ့ဥဿုံ အလုံးစုံကို အကုန်သိမြင် အရှင်မြတ်ဘုရား။ တေ—ဉာဏ်မြင်ကြီးသလောက် ခရီးရောက်၍ ထွင်းဖောက်သိမြင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—<br> <br>စာမျက်နှာ-206 <hr> မိမိရုပ်သွင် စိတ်ကြီးဝင်၍ အထင်လွှဲလေ အပြစ်တွေကို ကျေစေဖို့ရာ ရှိခိုးကန်တော့ပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>ကရုဏာကရ—သနားကြင်နာ ကရုဏာ၏ တည်ရာစင်စစ် ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ တေ—ကရုဏာကြီးသလောက် ဉာဏ်တော်ရောက်၍ စောင့်ရှောက်ကယ်တင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—ကယ်တင်ရာတွင် ကိုယ်ပါဝင်သဖြင့် အစဉ်မြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>တိဏ္ဏသံသာရ—သံသရာပြင်ကျယ် ရေပင်လယ်ကို အလွယ်ကူးမြောက် ကမ်းသို့ရောက်၍ စောင့်ရှောက်ကယ်တင် အရှင်မြတ်ဘုရား။ တေ—ဒုက္ခကြီးမား သတ္တဝါများကို သနားကယ်တင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—ကယ်တင်ရာတွင် ကိုယ်ပါဝင်သဖြင့် အစဉ်မြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>အမတံဒဒ—မသေရာအမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို ဧကန်မသွေ ပေးဝေတတ်သော အရှင်မြတ်ဘုရား။ တေ—မသေရာအမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို ဧကန်သိမြင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—နိဗ္ဗာန်ကိုပင် ကိုယ်တိုင်မြင်သဖြင့် အစဉ်မြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <h3>မင်းတရားကျေးဇူး မိဖုရား အကျိုးထူး</h3> <p>ခေမာမိဖုရား ကန်တော့သောအခါ ဘုရားရှင်က “တိဋ္ဌ ခေမေ—ရှိပေစေ၊ နေပေစေ ချစ်သမီးခေမာ” ဟု သည်းခံစကား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ခေမာသည် ဘုရားရှိခိုးပြီး နန်းဟော်သို့ ပြန်လာကာ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးကို ရှိမခိုးဘဲ အနီး၌ ရပ်တည်သည်။ မင်းကြီးလည်း အမူအရာဖြင့်ပင် “မိဖုရား တရားထူးရပြီ” ဟု သိရကား “ဘုရားဖူးခဲ့ရသလော” ဟု မေးရာ မိဖုရားက “အရှင်မင်းကြီးတို့ ဖူးရခြင်းကား အနည်းငယ်သာ၊ ငါသည် ဘုရားကို အကောင်းဆုံး ဖူးခဲ့ရပါပြီ၊ ရဟန်းပြုဖို့ ခွင့်ပြုပါ” ဟု ပန်ကြားတော့သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ကောင်းပြီဟု ခွင့်ပြုကာ ရွှေထမ်းစင်ဖြင့် ဘိက္ခုနီမကျောင်းတိုက်သို့ ပို့၍ ရဟန်းပြုစေသည်။</p> <p>ခေမာမိဖုရား ဘိက္ခုနီမပြုပြီး ၁၅-ရက်မြောက် ဥပုသ်ပြုရာ၌ ထွန်းညှိသော ဆီမီးတောက်ခြင်း၊ ငြိမ်းခြင်းကို မြင်၍ ရုပ်နာမ်၌ ဖြစ်ပျက်ထင်မြင် ဆင်ခြင်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါ အဘိညာဉ်စုံလင်သော ရဟန္တာမ ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>အင်္ဂုတ္တိုရ် အဋ္ဌကထာ၏ အထူးမိန့်ချက်။ ။ခေမာသည် လူ့ဘဝ၌ပင် ရဟန္တာ ဖြစ်သည်။ လူများ အရဟတ္တဖိုလ်ရလျှင် ထိုနေ့၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရမည်၊ သို့မဟုတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-207 <hr> အာယုသင်္ခါရ ကျန်သေးလျှင် ရဟန်းပြုရမည် ဖြစ်ရာ အာယုသင်္ခါရ ရှိသေးသည်ကို ခေမာမိဖုရား သိသဖြင့် နန်းတော်ပြန်ကာ မင်းကြီးအား ခွင့်တောင်းခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>၃။ တန်ခိုးကြီးကုန်သူတို့တွင် ဥပ္ပလဝဏ်သည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</h3> <p>ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီမ အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးသမီးဖြစ်၍ ဣဒ္ဓိမန္တဧတဒဂ်ရ ထေရီတစ်ပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု၍ စုတေသော် တာဝတိံသာ၌ ဖြစ်သည်။ ယင်းမှ လူ့ပြည်ပြန်လာကာ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတစ်ဆူအား ကြာပန်းနှင့်တကွ ဆွမ်းလှူသည်။</p> <h3>ကိကီမင်းကြီး၏ ဒုတိယသမီး ကျောင်းအမ</h3> <p>၉၁-ကမ္ဘာ၌ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက်တွင် ဗာရာဏသီသဌေးသမီး ဖြစ်ကာ ဘုရားရှင်ကို ကြာပန်းဖြင့် ပူဇော်ပြီး စိတ်ဖြင့်သာ လှသူဖြစ်ဖို့ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကဿပဘုရားလက်ထက်၌ ဗာရာဏသီပြည် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်တွင် ဒုတိယ သမဏဂုတ္တာမင်းသမီးဖြစ်၍ အနှစ် ၂-သောင်း အပျိုစင်ဘဝဖြင့် တရားကျင့်ကာ သံဃိကကျောင်းတိုက်ကြီး ဆောက်လှူခဲ့ပြီး နတ်ပြည်ရောက်သည်။ လူဖြစ်ပြန်သောအခါတွင်လည်း ကဿပဘုရား၏ တပည့် ရဟန္တာတစ်ပါးအား ရွှေအဆင်းပမာ ဝါဝင်းချောမွေ့သော အဝတ်ကို လှူခဲ့သည်။</p> <p>ထိုဘဝမှ စုတေသော် သိဝိတိုင်း၊ အရိဋ္ဌပူရပြည်၊ တိရိဋ္ဌိဝစ္ဆပုဏ္ဏားသဌေးသမီး ဥမ္မာဒန္တီ အလှမယ် ဖြစ်လာသည်။ ယင်းဘဝမှ စုတေသော် ရွာငယ်တစ်ခု၌ လယ်သမားသမီး ဖြစ်လာပြီး လယ်လုပ်တဲသို့ သွားလတ်သော် လမ်းကြားရေအိုင်၌ ပဒုမ္မာကြာပန်းနှင့်တကွ ပေါက်ပေါက်ထည့်ဖို့ ကြာရွက်များ ခူးလာသည်။</p> <h3>ဥမ္မာဒန္တီမှ ဖြစ်လာသော လယ်သူမ ပန်းလှူပြီးမှ ပြန်ယူ</h3> <p>လယ်တဲသို့ ရောက်သော် သလေးနှံများ ခြွေလှေ့၍ ပေါက်ပေါက်လှော်ကာ အပွင့် ၅၀၀ ရေတွက်နေစဉ် ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တစ်ပါး ကြွလာသဖြင့် ပေါက်ပေါက် ၅၀၀ ကို သပိတ်၌ထည့်ပြီး ကြာပန်းဖုံးကာ လှူလိုက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ် အတန်ငယ် ကြွသွားစဉ် “ရဟန်းမည်သည် ပန်းကို လိုမည်မဟုတ်” ဟု ကြံကာ လိုက်သွားပြီး ပန်းကို ပြန်တောင်းသည်။ တဖန် “ပန်းကို မလိုလျှင် လှူစဉ်ကပင် သပိတ်၌ အတင်းခံမည်မဟုတ်၊ အရှင်မြတ် ပန်းကို လိုချင်ပေမည်” ဟု ကြံကာ ပြန်လှူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-208 <hr> အရှင်မြတ်အား ဝန်ချတောင်းပန်ပြီး “ပေါက်ပေါက် လှူရခြင်းကြောင့် ယင်းနှင့်အမျှ သားရတနာများ ထွန်းကားပါစေ၊ ကြာပန်းလှူရသောကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ၌ တပည့်တော်မ၏ ခြေလှမ်းတိုင်းတွင် ပဒုမ္မာကြာ မြေမှ ပေါ်ထွက်ပါစေ” ဟုလည်း ဆုတောင်းသည်။</p> <p>သူငယ်မ ကြည့်နေစဉ်ပင် အရှင်မြတ်သည် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ကြွ၍ ကြာပန်းများကို ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ နင်းကြွရာ နန္ဒမူလိုဏ်လှေကားရင်း၌ ခြေသုတ်ပြုထားသည်။ ယင်းသူငယ်မ စုတေသော် နတ်၌ ဖြစ်၍ ယင်းနတ်သမီး ခြေလှမ်းတိုင်း ပဒုမ္မာကြာပန်း ခြေအောက်၌ ခံလာသည်။</p> <p>နတ်ပြည်မှ စုတေသော် လူ့ပြည်ဝယ် တောင်ခြေရင်း ပဒုမ္မာရေအိုင်ကြီးအတွင်း ကြာတိုက်၌ သံသေဒဇ ပဋိသန္ဓေယူသည်။ ထိုကြာအိုင်ကို မှီနေသော ရသေ့တစ်ပါးသည် နံနက်စောစော မျက်နှာသစ်ရန် ထိုကြာအိုင်သို့ သွားရာ ပွင့်နေသော ကြာများအကြား ကြီးမားသော ကြာရုံကြီးကို မြင်၍ “ထူးရမည်” ဟု ကြံကာ ဆင်းခူးသည်။</p> <h3>လက်မ စုပ်ရသော ပဒုမဝတီ အလှမယ်</h3> <p>ခူးလိုက်သည်နှင့် ပွင့်လာသော ကြာတိုက်အတွင်း၌ လျောင်းနေသော သမီးငယ်ကို တွေ့ရာ သမီးဟူသော ချစ်ခြင်းဖြင့် ကြာပန်းနှင့်အတူ သမီးငယ်ကို ကျောင်းသို့ ယူလာသည်။ သမီးငယ်၏ ကုသိုလ်ကြောင့် ရှင်ရသေ့၏ လက်မမှ နို့ရည်ထွက်လာသည်။ ပထမ ကြာပန်းနွမ်းလျှင် အသစ်ခူးပြီး ယင်းကြာပန်း၌ သမီးငယ်ကို အိပ်စေသည်။ ယင်းသမီးငယ် ပြေးသွားနိုင်ချိန်မှစ၍ ခြေ၌ ပဒုမ္မာကြာထွက်၍ ခံလာသည်။ ကုက္ကုမံအစုအပုံ အဆင်းရှိသော သမီးငယ်ကား လူမက နတ်မမျှ အလွန်အဆင်းလှသည်။ ပဒုမ္မာကြာတိုက်၌ ရအပ်သဖြင့် ပဒုမဝတီ ဟုပင် ဖခင်ရသေ့က နာမည်ပေးသည်။</p> <p>ပဒုမဝတီ အရွယ်ရောက်လာပြီးသော တစ်နေ့၌ ဖခင်ရသေ့ကြီး သစ်သီးရှာ တောသွားခိုက် မုဆိုးတစ်ဦး ရောက်လာရာ လူမကအောင် လှနေသော ပဒုမဝတီကို မြင်၍ “အကြောင်းသိအောင် စုံစမ်းမည်” ဟု ကြံကာ ရသေ့ကြီး ပြန်လာချိန်အထိ စောင့်နေသည်။</p> <p>ပြန်လာသော ရသေ့ကြီးအား ကြိုဆိုဝတ်ပြုပုံကို မြင်၍ လူစင်စစ်ဖြစ်ကြောင်း သိကာ မုဆိုးသည် ရသေ့ကြီးကို ရှိခိုးထိုင်သည်။ ရသေ့သည် မုဆိုးအား သစ်သီး၊ ရေများဖြင့် ဧည့်ခံပြီး “ဤတောမှာ နေမည်လော၊ ပြန်သွားမည်လော” ဟု မေးရာ “တောမှာ အလုပ်မရှိ၊ ပြန်သွားပါမည်” ဟု လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-209 <hr> သံသေဒဇအလှ မိဖုရားဘဝရသည်<br> ရှင်ရသေ့က “သင် မြို့ပြန်လျှင် ယခုတွေ့ပုံအကြောင်း မပြောဘဲ နေနိုင်ပါမည်လော” ဟု မေးရာ “အရှင်ရသေ့ သဘောမကျလျှင် မပြောပါ” ဟု မုဆိုးက ရသေ့ကြီးကျေနပ်အောင် လျှောက်ထားပြီး ရှိခိုးကာ ပြန်သည်။ နောက်ပြန်လာလျှင် လမ်းမှတ်မိဖို့ သစ်ခက် သစ်ပင်များ မှတ်သား၍ ပြန်သည်။</p> <p>မုဆိုး ဗာရာဏသီရောက်လျှင် မင်းကြီးထံသွားပြီး တောင်ခြေ၌ တွေ့ခဲ့ရသော မိန်းမရတနာအကြောင်း ပြည့်စုံစွာ လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးသည် တောင်ခြေသို့ လျင်မြန်စွာသွားပြီး ကျောင်းဝင်ကာ ရသေ့ကို ရှိခိုးပြီး ထိုင်နေသည်။ ရသေ့အတွက် ယူလာသော ရသေ့အသုံးအဆောင်များကို ရသေ့ကြီးခြေရင်း၌ ထားပြီး “အရှင်ဘုရား တောမှာ ဘာလုပ်နေမလဲ၊ သွားကြပါစို့” ဟု လျှောက်ရာ ရသေ့ကြီးက “သင်မင်းကြီးတို့သာ သွားကြပါ” ဟု ပြန်မိန့်သည်။</p> <p>ထိုအခါ မင်းကြီးက “တပည့်တော်တော့ ပြန်မှာပါ အရှင်ဘုရား၊ အနီးမှာ မာတုဂါမရှိနေသည် ကြားရပါသည်၊ မာတုဂါမသည် ရသေ့ရဟန်းများအား မသင့်လျော်ပါ၊ ထိုမာတုဂါမသည် တပည့်တော်နှင့်အတူ လိုက်စေချင်ပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ ရှင်ရသေ့က “လူများ စိတ်ကျေနပ်ဖို့ ခဲယဉ်းသည်၊ မိဖုရားများအလယ် ငါ့သမီး နေနိုင်မယ် မထင်ပါ” ဟု စိုးရိမ်စကား မိန့်ကြားသဖြင့် မင်းကြီးက “တပည့်တော် နှစ်သက်သော အချိန်မှစ၍ မိဖုရားကြီးအရာထား ချီးမြှောက်ပါမည်” ဟု လျှောက်ထားလိုက်သည်။</p> <p>ရှင်ရသေ့သည် သမီးကို ခေါ်ပြီး “သမီး၊ သင် အရွယ်ရောက်လာပြီ၊ မင်းကြီးမြင်ပြီးချိန်မှစ၍ ဤနေရာ၌ သမီးမနေသင့်တော့ပေ၊ မင်းကြီးနှင့်အတူ လိုက်သွားလော့” ဟု မိန့်ကြားရာ ပဒုမဝတီသည် ဖခင်၏စကားကို မငြင်းဆန်ဘဲ ဝန်ခံ၍ ရှိခိုးငိုကြွေးကာ ရပ်နေစဉ် မင်းကြီးသည် ရသေ့ကြီးကျေနပ်အောင် ထိုနေရာ၌ပင် ပဒုမဝတီကို ရွှေငွေရတနာအပုံထက်၌ တင်ထား၍ အဘိသိက်သွန်းဖျန်းသည်။</p> <h3>ပဒုမဝတီအား မိဖုရား ၅၀၀ ငြူစူကြသည်</h3> <p>မင်းကြီးသည် ပဒုမဝတီရောက်ချိန်မှစ၍ အခြားမိဖုရားများကို ငဲ့စောင်း၍မျှ မကြည့်တော့ချေ။ အခြားမိဖုရားများ အားလုံး မနာလိုစိတ် နှိပ်စက်ကြသဖြင့် “ပဒုမဝတီသည် လူသားမဟုတ်ပါ၊ ဖဝါးအောက်မှာ ကြာထပေါက်သော လူသားကို ဘယ်မှာ မြင်ဖူးပါသနည်း။ ပဒုမဝတီကား ဘီလူးမသာ ဖြစ်၍ နန်းတော်မှ နှင်ထုတ်ပါ” ဟုပင် မင်းကြီးအား ကုန်းချောလျှောက်ထားကြသည်။ မင်းကြီးကား ဆိတ်ဆိတ်သာ နေတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-210 <hr> တိုင်းစွန်နယ်ဖျား၌ သူပုန်ရန်ရှိသဖြင့် ကိုယ်လေးလက်ဝန်ရှိသော ပဒုမဝတီကို နန်းတော်၌ ထားခဲ့ပြီး မင်းကြီးထွက်သွားရာ အခွင့်ကောင်းရသော မိဖုရားများက အလုပ်အကျွေးမိန်းမအား လက်ဆောင်ပေး၍ “ပဒုမဝတီ သားဖွားလျှင် ဖွားချင်း လွတ်ရာဖယ်ထားပြီး သစ်သားတုံးတစ်ခု သွေးလိမ်းကာ ပဒုမဝတီအနီး၌ ချထားပါ” ဟု မှာထားကြသည်။</p> <p>ပဒုမဝတီမိဖုရားသည် မကြာမီ မဟာပဒုမမင်းသားကို ဖွားမြင်သည်။ မင်းသားဖွားပြီး လျောင်းနေစဉ် သွေးစက်၌ သံသေဒဇမင်းသား ၄၉၉-ပါးတို့လည်း ဖြစ်လာရာ ပဒုမဝတီ၏ သားတော်မင်းသား ၅၀၀-တိတိ ရှိလေသည်။</p> <h3>အနီးကပ်ရန်သူဒဏ် မိဖုရားကြီးခံရ</h3> <p>ပဒုမဝတီမိဖုရား သတိမေ့မြောနေစဉ် အလုပ်အကျွေးမိန်းမသည် သစ်သားတုံးတစ်ခုကို သွေးလိမ်းကာ မိဖုရားကြီးအနီး၌ ချထားပြီး အခြားမိဖုရား ၅၀၀ အား အကြောင်းကြားရာ သားတစ်ယောက်စီကို ဝှက်ယူသွားကြသည်။ ကြုတ် ၅၀၀ လုပ်ကာ မင်းသားများကို သိပ်ပြီး တံဆိပ်နှိပ်ထားကြသည်။</p> <p>ပဒုမဝတီ သတိရ၍ အလုပ်အကျွေးမိန်းမအား သားကို မေးရာ စီမံထားသော သွေးလိမ်းသည့် သစ်သားတုံးကို ပြသဖြင့် မိဖုရားကြီး စိတ်ဆင်းရဲကာ အရှက်တကွဲ မဖြစ်ဖို့ ယင်းသစ်သားတုံးကို ခွဲစိတ်ဖျောက်ဖျက်ခိုင်းသည်။</p> <p>မင်းကြီးပြန်လာ၍ နက္ခတ်ကောင်းစောင့်ရင်း မြို့ပြင်၌ ယာယီစံနန်း စံမြန်းချိန်၌ မိဖုရား ၅၀၀ အကြိုလာကြပြီး ပဒုမဝတီအကြောင်းကို ယုံတော်မမူလျှင် အလုပ်အကျွေးမိန်းမကို ခေါ်မေးပါမည့်အကြောင်း လုပ်ဇာတ်ကို အဟုတ်မှတ်အောင် လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးသည် မလေ့လာ မထောက်လှမ်းတော့ဘဲ ‘ဘီလူးမ’ ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ နန်းတော်မှ ပဒုမဝတီကို နှင်ထုတ်တော့သည်။</p> <h3>လှူပြီးအလှူ ပြန်ယူခြင်းကြောင့် အကျိုးပေးမဖြောင့်</h3> <p>ရွှေနန်းတော်မှ ထွက်ရလျှင်ပင် မိဖုရား၏ ခြေခံကြာ ပျောက်ကွယ်၍ အရေအဆင်း ပျက်စီးတော့သည်။ လှူပြီးကြာပန်းကို ပြန်ယူခြင်းအပြစ်ပင် ဖြစ်၏။ အားကိုးရာမဲ့ သွားနေသော ပဒုမဝတီကို အမယ်အိုတစ်ဦး မြင်၍ မေးမြန်းရာ “ဧည့်သည်ပါ အမေ၊ နေရာရလိုရငြား ရှာနေပါသည်” ဟု ပြောဆိုသဖြင့် သမီးအသွင် ချစ်ခင်သော အမယ်အိုက ခေါ်ယူကျွေးမွေးထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-211 <hr> ထိုအချိန်တွင် မိဖုရား ၅၀၀-တို့သည်လည်း အရှင်မင်းကြီး စစ်တိုက်သွားစဉ်က ဂင်္ဂါမြစ်စောင့်နတ်အား “မင်းကြီး အောင်နိုင်၍ ပြန်လာလျှင် သင်နတ်မင်းအား ပူဇော်ပြီး ရေကစားပါမည်” ဟု ဆုတောင်းခဲ့ပါသည်။ “ယခု ထိုအကြောင်း နတ်အား အသိပေးပါစို့” ဟု သဘောတူ လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးက ခွင့်ပြုသဖြင့် ရေကစားသွားကြသည်။</p> <p>မိဖုရားများ မြစ်ဆိပ်ရောက်လျှင် သားငယ် ၅၀၀-ထည့်ထားသော ကြုတ်များကို အဝတ်ဖြင့် ဖုံးကာ ခြုံလာကြသည့်အတိုင်း ရေထဲသို့ဆင်းပြီး ကြုတ်များကို မျှောချကြသည်။ ကြုတ်များအားလုံးသည် အောက်ဆိပ်ရှိ ပိုက်ကွန်၌ မိနေကြ၏။ ပိုက်သမားများသည် ထူးထူးဆန်းဆန်း မိလာသော ကြုတ်များကို မင်းကြီးထံ ဆက်သသဖြင့် ဖွင့်စေရာ မဟာပဒုမမင်းသား စံရာကြုတ်ကို စတင်ဖွင့်မိ၍ အကြောင်းစုံ သိရှိရတော့သည်။</p> <h3>မိဖုရား-၅၀၀ မသမာအပြစ် ပြေးမလွတ်</h3> <p>မင်းသားများ၏ ကံကြောင့် ကြုတ်၌ နေရစဉ်အတွင်း လက်မမှ နို့ရည်များ ယိုစီး၍ စို့သောက်ကြရသည်။ သိကြားမင်းကလည်း ဗာရာဏသီမင်း သံသယကင်းစေရန် ကြုတ်အတွင်း၌ “ဤမင်းသားများကား ပဒုမဝတီမိဖုရားမှ ဖွားသည့် ဗာရာဏသီမင်း၏ သားတော်များ ဖြစ်သည်။ သားတော်များကို ပဒုမဝတီ၏ ရန်သူ မိဖုရား ၅၀၀-တို့က ကြုတ်များထဲတွင် ထည့်ပြီး ရေမျှောလိုက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ မင်းကြီးသည် ဤအကြောင်းကို သိပါစေသတည်း” ဟု စာရေးသား သွင်းစေခဲ့သည်။</p> <p>ကြုတ်များကို ဖွင့်လျှင်ပင် မင်းကြီးသည် စာတို့ကို ဖတ်ရ၍ မင်းသားများကို တွေ့ရသဖြင့် မဟာပဒုမမင်းသားကို မင်းကြီးကိုယ်တိုင် ပွေ့ချီပြီး ရထားစီးကာ မြို့တွင်းသို့ ဝင်တော်မူသည်။ အသပြာတစ်ထောင်ထုပ်ကို ဆင်တော်၏လည်ပင်း၌ ချည်စေပြီး “ပဒုမဝတီမိဖုရားကို မြင်သူသည် ဤအသပြာတစ်ထောင်ကို ယူလော့” ဟုလည်း စည်လည်စေသည်။</p> <p>စည်သံကြား၍ ပဒုမဝတီသည် ကျွေးမိခင် (အမယ်အို) အား “အသပြာတစ်ထောင်ထုပ်ကို သွားယူပါ” ဟု ပြောရာ “မယူဝံ့ပါ” ဟု အမယ်အိုက ငြင်းသည်။ ၎င်းနောက် ၂-ကြိမ် ၃-ကြိမ် ထပ်မံ တိုက်တွန်းသဖြင့် “ဘယ်ပုံပြော၍ ယူရမည်နည်း” ဟု ပြန်မေးသည်။</p> <h3>စေတနာမှန်၍ အကျိုးပေးသန်သော အမယ်အို</h3> <p>ပဒုမဝတီက “အိုမိခင်၊ ပဒုမဝတီကို ငါ့သမီးကဲ့သို့ တွေ့မြင်သည်ဟု ပြော၍ ယူပါ” ဟု မှာသဖြင့် အမယ်အိုသည် ဖြစ်ချင်ရာဖြစ်ဟု ကြံကာ သွားယူသည်။ မင်းချင်းများ၏ အမေးကိုလည်း သင်ပေးသည့်အတိုင်း ဖြေဆိုသည်။ မင်းမှုထမ်းများသည် အမယ်အိုနောက်သို့ လိုက်လာကြပြီး ပဒုမဝတီကို တွေ့လျှင်ပင် မှတ်မိကာ ခြေရင်း၌ ဝပ်စင်းကြသည်။ နေအိမ်ကိုလည်း ကာရံစောင့်ရှောက်ကြပြီး မင်းကြီးအား အကြောင်းကြား လျှောက်ထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-212 <hr> မင်းကြီးက ရွှေထမ်းစင်ကို ပို့လိုက်ရာ ပဒုမဝတီက “မထင်မရှား မလိုက်နိုင်ပါ၊ ဤအိမ်မှ နန်းတော်အထိ အခင်းကောင်းများခင်း၊ မျက်နှာကြက်ဖွဲ့စေပြီး မိဖုရားတန်ဆာ အားလုံးပို့မှ ခြေလျင်သာ လိုက်မည်။ သို့မှသာ ငါ့စည်းစိမ်ကို ပြည်သူများ မြင်ရမည်” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် မင်းကြီးက ထိုအစီအစဉ်အတိုင်း ခွင့်ပြုသည်။ ပဒုမဝတီသည် အခင်းများကို ဖောက်ထွက်၍ ခံလာသော ကြာပန်းပေါ်သို့ နင်းလျက် ခမ်းနားစွာ နန်းတော်သို့ ဝင်သည်။ မွန်မြတ်ဆန်းကျယ်သော အခင်းအားလုံးကိုလည်း အမယ်အိုအား ကျေးဇူးဆပ်သည့်အနေဖြင့် ပေးအပ်လိုက်သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် မိဖုရား ၅၀၀-လုံးကို ခေါ်စေပြီး ပဒုမဝတီအတွက် ကျွန်အဖြစ် ပေးအပ်ရာ ပဒုမဝတီက “ထိုအကြောင်းကို ပြည်သူများကို အသိပေးစေချင်ပါသည်” ဟု လျှောက်သဖြင့် စည်လည်စေသည်။</p> <h3>ပဒုမဝတီမိဖုရား သဘောထားကြီးလှပုံ</h3> <p>မိဖုရား ၅၀၀ မိမိ၏ ကျွန်မဖြစ်ကြောင်း ပြည်သူများ သိစေပြီးနောက် ပဒုမဝတီက မင်းကြီးအား “ယင်းတို့ကို ကျွန်အဖြစ်မှ ပယ်နုတ်ခွင့် ရ၊ မရ” မေးမြန်းရာ “သင်မိဖုရား သဘောအတိုင်းသာ” ဟု မိန့်သဖြင့် ကျွန်အဖြစ်မှ ပယ်နုတ်ကြောင်းကိုလည်း စည်လည်စေသည်။ မင်းသား ၄၉၉-ယောက်တို့ကို မိဖုရားများလက်သို့ ကျွေးမွေးရန် အပ်နှံကာ မိမိကမူ မဟာပဒုမမင်းသားကိုသာ ယူသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ဥယျာဉ်တော်အတွင်း၌ မင်းသားများ ကစားရန် နေရာမျိုးစုံ စီမံပေးသည်။ ၁၆-နှစ် အရွယ်သို့ ရောက်သောအခါ မင်းသားများသည် ပဒုမ္မာကြာပန်းအပြည့်ရှိသော ရေကန်၌ ကစားကြစဉ် ကြာပန်းအသစ်များ ပွင့်လာပုံနှင့် အဟောင်းများ ကြွေကျပျက်စီးပုံတို့ကို မြင်ရ၍ ပစ္စေကဗောဓိ ပါရမီကုသိုလ်တော်က လှုံ့ဆော်သဖြင့် “ဤကြာပန်းများသော်မှ ဤသို့သော ဆွေးမြေ့ယိုယွင်းခြင်းသို့ ရောက်ရသေး၏၊ ငါတို့ ခန္ဓာကိုယ်အားမူ အဘယ်ဆိုဖွယ် ရှိမည်နည်း” ဟု ဝိပဿနာရှုကြရာ ပစ္စေကဗောဓိ ဟူသော မဂ်ဉာဏ် ၄-ပါးကို ရရှိကြသည်။ နေရာမှထကြပြီး ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ်ဖြင့် ပဒုမ္မာကြာချပ်ပေါ်၌ တင်ပျဉ်ခွေ ထိုင်နေတော်မူကြသည်။</p> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-တန်ခိုးဖြင့် ပရိက္ခရာရှာသည်</h3> <p>နေ့အချိန် ကုန်ဆုံးသွားသဖြင့် မင်းချင်းများက နန်းတော်သို့ပြန်ရန် မင်းသားများကို လျှောက်ကြရာ အရှင်မြတ် ၅၀၀-တို့သည် ဆိတ်ဆိတ်သာ နေကြသည်။ ထိုအကြောင်းကို မင်းကြီးအား လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးက “သားတော်များ သဘောအတိုင်း နေပါစေ” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-213 <hr> နောက်တစ်နေ့ အရုဏ်တက်သောအချိန်တွင် မင်းချင်းများက ထပ်မံလျှောက်ထားပြန်ရာ “ငါတို့သည် မင်းသားများ မဟုတ်ကြတော့၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ ဖြစ်ကြသည်” ဟု မိန့်ဆိုသည်။ မင်းချင်းများက “အရှင်တို့ ဝန်လေးသောစကားကို ပြောကြားကြသည်။ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများမှာ အရှင်တို့ကဲ့သို့ မဟုတ်ကြပါ၊ ပရိက္ခရာရှစ်ပါးကို ဆင်မြန်းကြပါသည်” ဟု လျှောက်ထားသဖြင့် အရှင်မြတ်အားလုံး လက်ယာလက်ဖြင့် ဦးခေါင်းကို သုံးသပ်လိုက်ကြရာ လူ့အသွင်ပျောက်၍ ပရိက္ခရာဆင်မြန်းပြီး ရဟန်းအသွင်သို့ ရောက်ရှိသွားသည်။ လူများ ကြည့်နေစဉ်ပင် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် နန္ဒမူလိုဏ်သို့ ကြွတော်မူကြသည်။</p> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-၏မိခင်ပင် စုတေပြီး သူဆင်းရဲဘဝ ရသည်</h3> <p>မယ်တော် ပဒုမဝတီမိဖုရားကြီးသည် “သားများ၏မိခင်အဖြစ်မှ သားမဲ့မိခင် ဖြစ်ရလေပြီ” ဟု ပြင်းစွာသော စိုးရိမ်မှုဝေဒနာဖြင့် စုတေသော် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ တံခါးဝရှိ ရွာငယ်တစ်ခု၌ လက်လုပ်လက်စား အမျိုးသမီးဖြစ်ကာ အိမ်ထောင်ကျသည်။ လင်ယောက်ျားအတွက် လယ်တောသို့ ယာဂုပို့စဉ် ဘဝဟောင်းက သားများဖြစ်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀ အနက် ၈-ဆူတို့ ကောင်းကင်မှ ကြွလာသည်ကို မြင်၍ လင်အား “ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို ဖူးမြော်ပြီး ဆွမ်းပင့်ကပ်ကြပါစို့” ဟု တိုင်ပင်သည်။ လင်ယောက်ျားက “ထိုသူတို့ကား ရဟန်းငှက်များ မည်ကြသည်။ အခြားနေရာများ၌လည်း ကောင်းကင်မှာ ပျံသန်းနေကြသည်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ မဟုတ်ပါ” ဟု ပြောဆိုနေစဉ်ပင် အရှင်မြတ် ၈-ဆူသည် ၎င်းတို့နှင့် မနီးမဝေးတွင် မြေသို့ သက်တော်မူကြသည်။</p> <h3>မိခင်သူဆင်းရဲအား ချီးမြှောက်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ</h3> <p>ဥပ္ပလဝဏ်အလောင်း အမျိုးသမီးသည် မိမိ၏ဝေစု စားသောက်ဖွယ်ရာများကို အရှင်မြတ် ၈-ဆူအား လှူဒါန်းပြီး နောက်ရက်အတွက်လည်း ပင့်ဖိတ်ပြန်ရာ “သင်၏ လှူဖွယ်သည် ဤမျှ (၈-ပါးစာ) သာ ဖြစ်ပါစေ၊ နေရာသည်လည်း ၈-နေရာသာ ဖြစ်ပါစေ။ ငါတို့မှတစ်ပါး အခြားပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ကို ဖူးမြင်ရလျှင် သင်၏စိတ်သည် သာ၍ ကြည်လင်ရာသည်” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။ အမျိုးသမီးသည်လည်း နောက်နေ့၌ ၈-ပါးစာ ၈-နေရာသာ စီစဉ်၍ စောင့်မျှော်နေသည်။</p> <p>အရှင် ၈-ဆူတို့သည် ကြွင်းသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၄၉၂-ဆူတို့အား “အခြားအရပ်သို့ မကြွဘဲ မိခင်အား ချီးမြှောက်ရန်” လျှောက်ထားသဖြင့် ၅၀၀-လုံး ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် မယ်တော်အိမ်တံခါးဝ၌ ထင်ရှား ဖြစ်တော်မူကြသည်။ မယ်တော်သည်လည်း ရှေးဦးကပင် အမှတ်အသား ရရှိပြီးဖြစ်၍ အရှင်မြတ်များစွာကို မြင်ရသော်လည်း အလှူမလောက်မည်၊ နေရာမဆံ့မည်ကို မပူပန်ဘဲ အရှင်မြတ်အားလုံးကို အိမ်တွင်းသို့ ပင့်ဆောင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-214 <hr> အရှင် ၈-ဆူ တန်းစီ၍ ထိုင်မိလျှင် ၉-ဆူမြောက်အရှင်သည် ၈-နေရာစာအတွင်း၌ မိမိအတွက် နေရာဖန်ဆင်း၍ ထိုင်၏။ ကြွင်းသောအရှင်များ ထိုင်ရန်အတွက်လည်း ဆက်၍ ဖန်ဆင်းကြရာ နေရာတိုးသမျှ အိမ်သည်လည်း ကျယ်ဝန်းလာသည်။ ၎င်းသည် တန်ခိုးတော်၏ အရာသာ ဖြစ်သည်။ မယ်တော်သည် ၈-ပါးစာ အလှူကို ၅၀၀-အားလုံးအား ပြည့်စုံစွာ လှူဒါန်းပြီး ကြာညိုပန်း ၈-လက်ကို ယူ၍ မူလအရှင် ၈-ပါး၏ ခြေရင်း၌ ချထားကာ “ဖြစ်လေရာဘဝ၌ တပည့်တော်မ၏ ကိုယ်အဆင်းသည် ဤကြာညိုပန်းတို့၏အတွင်း ကြာတိုက်အဆင်းကဲ့သို့ ဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။ အရှင် ၅၀၀-လည်း မယ်တော်အား အနုမောဒနာပြုပြီး ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ပြန်ကြွကြသည်။</p> <h3>ဥပ္ပလဝဏ်၏ အဆုံးဘဝ အလှဆုံးဖြစ်လာပုံ</h3> <p>ထိုအမျိုးသမီးသည် စုတေသော် နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက်တွင် သာဝတ္ထိပြည်၌ သဌေးသမီး ဖြစ်လာသည်။ ကြာညိုပန်းတိုက်နှင့်တူသော အရေအဆင်းရှိသဖြင့် ဥပ္ပလဝဏ် ဟု အမည်တွင်သည်။ အရွယ်ရောက်သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပမြေပြင်ရှိ မင်းများ၊ သဌေးများအားလုံး ဖခင်ထံ တမန်လွှတ်၍ တောင်းခံကြသည်။</p> <p>ဖခင်ကြီးက “ငါ့သမီး တစ်ယောက်တည်းဖြင့် လူအားလုံး ကျေနပ်အောင် မစွမ်းဆောင်နိုင်” ဟု ကြံလျက် သမီးကို ခေါ်ပြီး “ရဟန်းမ ပြုနိုင်မည်လော” ဟု မေးရာ၊ သမီးကိုယ်တိုင်သည် သံသရာဘဝ ဆုံးတော့မည့်သူ ဖြစ်သဖြင့် ဖခင်၏ စကားသည် “ဦးခေါင်းပေါ်သို့ လောင်းချလိုက်သော အကြိမ်တစ်ရာချက်သည့် ဆီမွှေးပမာ” ဖြစ်လေရာ “ပြုပါမည်” ဟု ပြန်ပြောလိုက်သည်။</p> <p>သဌေးကြီးသည် သမီးဥပ္ပလဝဏ်အား အခမ်းအနားဖြင့် ဘိက္ခုနီမကျောင်းသို့ ပို့၍ ရဟန်းပြုစေသည်။ မကြာမီ ဥပုသ်အိမ်၌ ဝတ်ပြုလှည့်ရောက်၍ ဆီမီးထွန်းညှိရာ မီးညွန့်၌ တေဇောကသိုဏ်းရှုကာ ဝိပဿနာပွားများရာ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။ ရှေးဆုတောင်းချက်အရ တန်ခိုးစီမံခြင်း၌ ဝသီဘော် ၅-တန် အလွန်နိုင်နင်းလှသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ၇-ဝါမြောက်တွင် ယမိုက်ပြာဋိဟာ ပြတော်မူရာ၌ “မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်မ တန်ခိုးပြာဋိဟာ ပြပါရစေ” စသည်ဖြင့် ရဲရင့်စွာ လျှောက်ထားသည်ကို အကြောင်းပြု၍ ဣဒ္ဓိမန္တ (တန်ခိုးကြီးသူ) ဧတဒဂ် ပေးအပ်တော်မူသည်။</p> <h3>၄။ ဝိနည်းကို ဆောင်သူတို့တွင် ပဋာစာရာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ပဋာစာရာထေရီမ အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးသမီးဖြစ်၍ ဝိနယဓရ ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-215 <hr> ကဿပဘုရားလက်ထက် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်တွင် တတိယ ဘိက္ခုနီ သမီးတော်ဖြစ်၍ နှစ် ၂-သောင်းပတ်လုံး အပျိုစင်ဘဝဖြင့် သံဃိကကျောင်းအမ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ သာဝတ္ထိသဌေးသမီး ဖြစ်လာပြီး အရွယ်ရောက်လတ်သော် အိမ်ကျွန်အလုပ်သမားတစ်ဦးနှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်ခဲ့သည်။</p> <h3>ကိလေသာမှာ လွယ်ရာကိုလိုက်ပုံ</h3> <p>ဂုဏ်ရည်တူ သဌေးသားတစ်ဦးနှင့် မိဘများက ပေးစားမည် ပြုသောအခါ မူလချစ်သူ အိမ်ကျွန်ယောက်ျားအား အခိုးခိုင်းပြီး ခိုးရာလိုက်ကာ သာဝတ္ထိနှင့် ၃-၄ ယူဇနာကွာသော ရွာငယ်တစ်ခု၌ နေထိုင်ကြသည်။</p> <p>သဌေးသမီး ကိုယ်ဝန်ရင့်ကျက်လာသောအခါ လင်ယောက်ျားအား မိဘအိမ်သို့ ပြန်ကြရန် တိုင်ပင်သည်။ လင်ယောက်ျားသည် မပြန်ဝံ့သဖြင့် ယနေ့၊ နက်ဖြန်ဟု ရက်ရွှေ့ကာ အချိန်ကုန်စေသည်။ လင်ယောက်ျား၏ သဘောကို သိသဖြင့် သူ မရှိခိုက် “တစ်ယောက်တည်းပင် မိဘအိမ်သို့ ပြန်မည်” ဟု ကြံကာ သဌေးသမီး ထွက်လာခဲ့သည်။</p> <h3>ဒုက္ခကုန်လျှင် မိဘဂုဏ်မေ့</h3> <p>ယောက်ျားပြန်လာ၍ ဇနီးကို မတွေ့ရလျှင် အိမ်နီးချင်းများကို မေးမြန်းရာ မိဘအိမ်သို့ ပြန်သွားကြောင်း သိရသဖြင့် “ငါ့ကြောင့် အမျိုးကောင်းသမီးသည် အားထားရာမဲ့ ဖြစ်ရလေပြီ” ဟု သနားစိတ်ဖြစ်ကာ လိုက်လာရာ လမ်းတွင်ပင် မှီသည်။ သဌေးသမီးသည်လည်း လမ်းအကြား၌ သားဖွားသဖြင့် ကိစ္စပြီးသွားရကား ဇနီးမောင်နှံ တိုင်ပင်၍ ပြန်လာခဲ့ကြသည်။</p> <p>နောက်တစ်ဖန် ကိုယ်ဝန်ရပြန်ရာ၌လည်း လင်ယောက်ျားက မပို့သဖြင့် သားအမိ ၂-ဦး ပြန်ခဲ့ကြရာ လင်ယောက်ျား လိုက်မှီလာပြီး လမ်းမှာပင် ဒုတိယသားကို ဖွားမြင်ပြန်သည်။ သားဖွားပြီးလျှင်ပင် မိုးကြီးစွာ ရွာသွန်းသဖြင့် လင်ယောက်ျားအား တဲထိုးခိုင်းသည်။ ထိုတဲထိုးရန်အတွက် အမိုးမြက်ရှာရာ တောင်ပို့တစ်ခု ခြေရင်းရှိ မြက်များကို ဆွဲဖြတ်မိသဖြင့် တောင်ပို့အတွင်းရှိ မြွေကိုက်၍ လဲကျသေဆုံးသွားတော့သည်။</p> <h3>ဒုက္ခဟူသမျှ အဖော်ပါလာမြဲ</h3> <p>သဌေးသမီးသည် လာနိုး၊ လာနိုးနှင့် လင်ကို မျှော်ကိုးရင်း တစ်ညလုံး ကုန်ဆုံးသွားသည်။ “အားထားရာမဲ့သူဟု ငါ့ယောက်ျား ငါ့ကို ပစ်သွားလေပြီ” ဟု ကြံကာ အလင်းရောင်ရချိန်၌ လိုက်ရှာရာ တောင်ပို့အနီးတွင် သေဆုံးနေသော လင်ကို တွေ့ရ၍ “ငါ့ကြောင့် ငါ့ယောက်ျား သေရရှာပြီ” ဟု သည်းစွာ ငိုကြွေးတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-216 <hr> ထို့နောက် သားငယ်ကိုချီ၊ သားကြီးကို လက်ဆွဲကာ လမ်းအတိုင်း သွားသော် နက်သည်ဟု ထင်ရသော ချောင်းငယ်တစ်ခုကို တွေ့ရသည်။ ၃-ဦးလုံး တစ်ပြိုင်နက် မကူးဘဲ သားကြီးကို ဤဘက်ကမ်း၌ ထားခဲ့ပြီး သားငယ်ကို တစ်ဖက်ကမ်းသို့ ပို့၍ သိပ်ထားခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် တစ်ခေါက် ပြန်လာရန် ချောင်းလယ်သို့ ရောက်လျှင် သိန်းငှက်တစ်ကောင်သည် သားငယ်ကို အသားတစ်ထင်ကာ ထိုးသုတ်ရန် ပျံသန်းလာသည်။</p> <p>သဌေးသမီးက လက်ဆန့်၍ သိန်းငှက်ကို ခြောက်လှန့်ရာ သားကြီးက မိမိကို ခေါ်သည်အထင်ဖြင့် ချောင်းအတွင်းသို့ ဆင်းလာရာ ရေနောက်၌ မျောပါသေဆုံးရှာသည်။ သိန်းငှက်သည်လည်း သားငယ်ကို သုတ်ချီသွားရာ သဌေးသမီးမှာ သောကမီးလောင်ပြီး လမ်းအကြား၌ “ငါ့သားကြီး ရေမြုပ်၊ သားငယ်ကို သိန်းသုတ်သဖြင့် ဆုံးရှုံးကြလေပြီ။ ချစ်ကြင်လေးစားသော လင်ယောက်ျားလည်း လမ်းမှာပင် မြွေကိုက်၍ အသေဆိုးနှင့် ရင်ဆိုင်ရပြီ” ဟု ဟစ်အော်ငိုယိုပြီး သာဝတ္ထိဘက်သို့ ဦးတည်ထွက်လာသည်။</p> <h3>ကိလေသာမီးပူကြောင့် အဝတ်မဆည်းသူ</h3> <p>သောကစွမ်းကြောင့် ရောက်မှန်းမသိ ရောက်လာရာ အနီးရှိလူများကို မေးမြန်းသော် လူများက “ထိုမိသားစုအိမ်ကို သင်မေးပြီး ဘာလုပ်မည်နည်း။ ယမန်နေ့က လေပြင်းထန်သဖြင့် အိမ်ပြိုကျကာ မိသားစုအားလုံး ဆုံးပါးကြပြီ။ ထင်းပုံတစ်ခုတည်း၌ပင် သင်္ဂြိုဟ်လိုက်ပြီ။ အလိပ်လိုက် တက်နေသော မီးခိုးများကိုသာ သင်ကြည့်ပါတော့” ဟု ပြောပြကြသည်။ သဌေးသမီးက “ရှင်တို့ ဘယ်လိုပြောကြတာလဲ” ဟု ပြန်မေးပြီး အဝတ်မကပ်တော့ဘဲ မိမွေးတိုင်းအသွင်ဖြင့် လက်မြှောက်ငိုကြွေးကာ သင်္ချိုင်းနေရာသို့ သွားပြီး “မိဘ၊ မောင်ဖွား၊ အားစုံပုံ၊ ထင်းတစ်ပုံတည်း ဖုတ်ကြည်းသင်္ဂြိုဟ်အပ်ကုန်ပြီ” ဟု အသည်းယားစွာ ငိုကြွေးသည်။</p> <h3>ဒဏ်ရာအသွင်ကြောင့် ပဋာစာရာ အမည်တွင်ပုံ</h3> <p>သဌေးသမီးသည် အခြားသူများက အဝတ်ပေးသော်လည်း ဆုတ်ဖြဲပစ်သည်။ သူ့ကို တွေ့ရာတိုင်းတွင် လူများ ဝိုင်းအုံနေကြ၏။ အဝတ်မပါဘဲ သွားလာနေတတ်သဖြင့် ပဋာစာရာ ဟု အမည်ပေးကြသည်။ အဝတ်မဝတ်သည့်အတွက် အရှက်မဲ့သူတို့၏ အကျင့်မျိုး ထင်ရှားရကား၊ အရှက်ရှိသူတို့၏ အကျင့်မှ လျှောကျသော (ပဋ) အဝတ်မရှိသူ ဖြစ်သောကြောင့် ပဋာစာရာ ခေါ်ကြသည်။</p> <p>ငိုယိုပြီး သွားလာနေသော ပဋာစာရာကို မြင်သူများက “အရူးမ၊ သွား” ဟု နှင်ထုတ်ကြ၊ အမှိုက်သရိုက် မြေမှုန်ခဲတို့ဖြင့် ပစ်ခတ်ကြသည်။ ဘုရားရှင်သည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ တရားဟောစဉ် ပဋာစာရာ၏ ကျွတ်တမ်းဝင်ချိန် နီးပြီကို သိတော်မူရကား ကျောင်းသို့ ရောက်လာအောင် ဓိဋ္ဌာန်တော်မူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-217 </p><hr> <h3>ကရုဏာ၏တည်ရာ သခင် ဘုရားရှင်</h3> <p>ပဋာစာရာ လာနေသည်ကို မြင်သော တရားနာပရိသတ်က “အရူးမကို လာခွင့်မပေးနှင့်” ဟု ဆိုကြရာ ဘုရားရှင်က “မတားကြနှင့်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး အနီးသို့ ရောက်လာသော ပဋာစာရာအား “သမီး၊ သတိထားလော့၊ သတိထားလော့” ဟု မိန့်ကြားတော်မူသည်။</p> <p>ပဋာစာရာသည် ဘုရားရှင်၏ အာနုဘော်ကြောင့် သတိရကာ ရှက်ရွံ့ထိတ်လန့်ပြီး ထိုင်ချလိုက်သည်။ ထိုအခါ အနီးရှိ ယောက်ျားတစ်ဦးက အပေါ်ရုံအဝတ်ကို ပစ်ပေးသဖြင့် ဝတ်ရုံပြီး ဘုရားရှင်ထံမှောက် သွားရောက်ရှိခိုးကာ သားသေ၊ လင်ဆုံး၊ မိဘမောင်ဖွားပါ အိမ်ပိ၍ ဆုံးရပုံ သောကဖြစ်ရသည့် အကြောင်းစုံကို လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>အပူသည်များ အားထားရာ ဘုရားမြတ်စွာ</h3> <p>ဘုရားရှင်က “သမီး ပဋာစာရာ၊ ကြံ၍ ပူပန်မနေလင့်၊ အားထားလောက်သူထံသို့ သမီးရောက်လာပြီ။ သမီးသည် သား၊ လင်၊ မိဘ၊ မောင်တို့ကြောင့် ယခုလို သံသရာမှာ ကျခဲ့ရသည့် မျက်ရည်များသည် သမုဒ္ဒရာလေးစင်းရှိ ရေထက်ပင် များလှသည်” ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟောတော်မူရာ သောကတရားများ ပါးသွားတော့သည်။</p> <p>သောကသက်သာပုံကို သိမြင်သော ဘုရားရှင်သည် “သား၊ လင် စသည်တို့သည် တမလွန်ဘဝသို့ သွားရသူများအတွက် အစောင့်အရှောက်မဖြစ်၊ ပုန်းအောင်းမှီခိုရာလည်း မဖြစ်ကြရကား ပညာရှိသည် သီလကို စင်ကြယ်စေကာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းကိုသာ သုတ်သင်ကျင့်ဆောင်ရမည်” ဟု ဂါထာများနှင့်တကွ ဟောကြားရာ မဟာပထဝီပမာ ကိလေသာများကို သောတာပတ္တိမဂ်ပညာမီးဖြင့် အမြစ်ပြတ်အောင် ရှို့မြိုက်လျက် သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>အရွယ် ၃-ဖြာ သတ္တဝါဟူသမျှ သေကြရ</h3> <p>ရှင်ရဟန်းပြုရန် ဘုရားထံ တောင်းပန်သဖြင့် ဘိက္ခုနီမတို့ထံ ခေါ်ဆောင်သွား၍ ရှင်ရဟန်းပြုစေသည်။ ပဋာစာရာ ဘိက္ခုနီမသည် ဝိပဿနာအားထုတ်နေစဉ် ခြေဆေးရေ လောင်းချရာ အနည်းငယ်သွားပြီး ရေရပ်သွားသည်။ ဒုတိယအကြိမ် ရေလောင်းပြန်ရာ အနည်းငယ် ပိုသွားပြီး ရေရပ်ပြန်သည်။ တတိယအကြိမ် လောင်းသောရေကား ဒုတိယရေထက် ဝေးစွာသွားပြီးမှ ရပ်သည်။</p> <p>ရေသုံးမျိုး ရပ်တန့်ရာ အရပ်သုံးမျိုးကို နိမိတ်ယူ၍ အရွယ်သုံးပါးကို ဉာဏ်ဖြင့် ပိုင်းခြားပြီး သတ္တဝါများသည် ပထမအရွယ်၌လည်း ပထမရေပမာ သေနိုင်ကြသည်၊ ဒုတိယအရွယ်၌လည်း ဒုတိယရေပမာ သေနိုင်ကြသည်၊ တတိယအရွယ်၌လည်း တတိယရေပမာ သေနိုင်ကြသည်ဟု အနိစ္စလက္ခဏာကို လည်းကောင်း၊ ၎င်းမှတစ်ဆင့် ဒုက္ခ၊ အနတ္တ<br> <br>စာမျက်နှာ-218 <hr> လက္ခဏာများကို လည်းကောင်း ဆင်ခြင်သည်။ ထို့နောက် ဥတုမျှတလိုသဖြင့် ကျောင်းခန်းအတွင်းသို့ ဝင်ကာ ဆီမီးထွန်းပြီး ညောင်စောင်း၌ ထိုင်လျက်ပင် ဆီမီးငြိမ်းရန် သံချွန်ဖြင့် မီးစာကို ဆီသို့ နှစ်လိုက်သည်။</p> <h3>နှစ်တစ်ရာထက် တစ်ရက်ရှင်ခြင်း မြတ်စာရင်း</h3> <p>ထိုအချိန်တွင် ဘုရားရှင်သည် ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် ကိုယ်ရောင်တော်လွှတ်ကာ ထေရီမ၏ ရှေ့မှောက်၌ ဟောတော်မူသကဲ့သို့ “ချစ်သမီး၊ သင်စဉ်းစားဆင်ခြင်သည့်အတိုင်း မှန်ကန်ပေသည်။ သတ္တဝါအားလုံး သေခြင်းသဘော ရှိကြကုန်၏။ သို့ဖြစ်ရကား ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၏ ဖြစ်ပျက်ကို ဉာဏ်ဖြင့် မမြင်သူ၏ နှစ်တစ်ရာ အသက်ရှင်ရခြင်းထက်၊ ဉာဏ်ဖြင့် မြင်သူ၏ တစ်ရက်၊ တစ်ခဏ အသက်ရှင်ရခြင်းက ပို၍ သာလွန်မြတ်သည်” ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟောကြားရာ ထေရီမသည် ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့်တကွ ရဟန္တာထေရီ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ရဟန္တာဖြစ်ပြီးနောက် ဝိနည်းပိဋကတ်ကို ဘုရားရှင်ထံတော်၌ အကျယ်သင်ကြားပြီး ဝိနည်းဆိုင်ရာ အရေးကိစ္စများကိုလည်း မှန်ကန်စွာ ဟောကြားဖြေရှင်းနိုင်သောကြောင့် ဝိနယဓရ (ဝိနည်းဆောင်) ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <h3>၅။ တရားဟောကောင်းကြ လိမ္မာကြသူတို့တွင် ဓမ္မဒိန္နာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <h3>ဆံပင်ဖြတ်၍ ဆွမ်းကပ်သဖြင့် သဌေးသားနှင့် လက်ထပ်ရသည်</h3> <p>ဓမ္မဒိန္နာအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည်၌ ဆင်းရဲသူ အလုပ်သမားမ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ပညာသီလရှိသူ ဖြစ်၏။ နိရောဓသမာပတ်မှ ထတော်မူသော အဂ္ဂသာဝက အရှင်သုဇာတမထေရ်အား မိမိစားမည့်မုန့်ကို လှူဒါန်းရာ မထေရ်က ချီးမြှောက်သောအားဖြင့် ထိုနေရာ၌ပင် ထိုင်၍ ဘုဉ်းပေးသည်။ ထို့နောက် ဆံပင်ကို ဖြတ်ရောင်းပြီး အရှင်မြတ်အား အိမ်သို့ပင့်ကာ ဆွမ်းကပ်သည်။ ထိုအကြောင်းကို သိသော အလုပ်ရှင်သဌေးသည် ဝမ်းမြောက်သဖြင့် သားဖြစ်သူနှင့် ပေးစားလိုက်သည်။</p> <p>သူငယ်မသည် ယောက္ခမ မိန်းမသူနှင့်အတူ ဘုရားထံသွား၍ တရားနာစဉ် ဓမ္မကထိက ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။</p> <p>၉၂-ကမ္ဘာ၌ ဖုဿဘုရားလက်ထက်တွင် ဘုရားရှင်နှင့် ဖခင်တူမိကွဲ မင်းသား ၃-ပါး၏ ဘဏ္ဍာစိုး သဌေးကတော် ဖြစ်လာပြီး တစ်ခုတောင်းလျှင် နှစ်ခုလှူသော သဒ္ဓါရှင် ဖြစ်လာသည်။ ကဿပဘုရားလက်ထက်၌ ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်အနက် ဆဋ္ဌမမြောက် သုဓမ္မာမင်းသမီးဖြစ်၍ နှစ် ၂-သောင်းပတ်လုံး အပျိုစင်ဘဝဖြင့် သံဃိကကျောင်းအမ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသမီး ဖြစ်လာပြီး ဓမ္မဒိန္နာ ဟု အမည်တွင်ကာ ဝိသာခသဌေးကြီး၏ ကြင်ရာတော် ဖြစ်လာသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-219 </p><hr> <h3>၉၂-ကမ္ဘာက ပန္နက် ယခုထက်တိုင် မြဲစွာခိုင်</h3> <p>ဝိသာခသဌေးသည် ၉၂-ကမ္ဘာ၌ ဖုဿဘုရားရှင်၏ ညီတော် မင်းသား ၃-ပါး၏ ဘဏ္ဍာစိုးသဌေး ဖြစ်ခဲ့၍ ဓမ္မဒိန္နာနှင့် ထိုဘဝကပင် ဇနီးမောင်နှံ ဖြစ်ခဲ့ဖူးသည်။ ဝိသာခသဌေးကား မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခုနှစ်၊ ပြာသိုလပြည့်နေ့ ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်သို့ အစဆုံး ကြွလာချိန်၌ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးနှင့်အတူ သောတာပန်တည်ကြသော တစ်သိန်းတစ်သောင်းတွင် တစ်ယောက်အပါအဝင် ဖြစ်သည်။ မင်းကြီး၏ မိတ်ရင်း ဖြစ်၏။ နောက်တစ်ကြိမ် တရားနာရာတွင် ဝိသာခသဌေးသည် သကဒါဂါမ်၊ ၎င်းနောက်တစ်ကြိမ်တွင် အနာဂါမ် ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အနာဂါမ်ဖြစ်ပြီး အိမ်ပြန်လာသောနေ့တွင် ပြုံးရွှင်မှုမရှိတော့ဘဲ ဣန္ဒြေအပြည့် ဖြစ်နေသည်။ ဓမ္မဒိန္နာသည် ပြတင်းမှ ဖွင့်ကြည့်၍ သဌေး၏ အမူအရာကို မြင်ရလျှင်ပင် “အကြောင်းထူး ဘယ်လိုပါလိမ့်” ဟု ကြံကာ အိမ်လှေကားရင်းသို့ ဆင်းကြိုပြီး လက်လှမ်းပေးသည်။ သဌေးကား အခါတိုင်းကဲ့သို့ လက်ကို မကိုင်ရုံမျှမက လက်ကို ကွေး၍ပင် ထားလိုက်သည်။</p> <h3>လင်မယုယ စိတ်နွမ်းလှရှာ ဓမ္မဒိန္နာ</h3> <p>“နံနက်စာ စားချိန်၌ သိရမည်” ဟု ဂန္တာကြံကာ နေရှာသည်။ ထိုနေ့တွင် သဌေးကတော်ကို အခါတိုင်းကဲ့သို့ မခေါ်တော့ဘဲ ရဟန်းတစ်ပါးပမာ တစ်ယောက်တည်းသာ စားသည်။ ညချမ်းရောက်သော် အိပ်နေကျ အခန်းသို့ မဝင်တော့ဘဲ အခြားအခန်းတစ်ခုကို ရှင်းခိုင်းပြီး တစ်ယောက်တည်း အိပ်တော့သည်။ ထိုအခါ ဓမ္မဒိန္နာက “သဌေးအဖို့ အပြင်တွင် ချစ်ခင်သူ ရှိနေသလော၊ ကုန်းတိုက်သူ ရှိနေသလော၊ ငါ့မှာပဲ အပြစ်ရှိနေသလော” ဟု တွေးကာ အလွန် စိတ်ပင်ပန်းတော့သည်။</p> <p>၁-ရက် ၂-ရက် ကြာသောအခါ “အကြောင်း သိနိုင်လောက်ပြီ” ဟု ယူဆပြီး သဌေးအား ပြုစုယုယရန် သွားရောက်ရှိခိုးနေသောအခါ သဌေးက “အခါမဟုတ်ဘဲ ဘာလုပ်လာသလဲ” ဟု မေးရာ၊ “လာရခြင်းမှာ အရှင်သဌေးသည် ရှေးကလို မဟုတ်တော့ဘဲ ဘယ်လိုဖြစ်ရသလဲ၊ အပြင်မှာ ချစ်ခင်သူ ရှိနေ၍လား” ဟု ပြန်မေးရာ မရှိကြောင်း သဌေးက ပြန်ဖြေသည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာ၏ အမေးအရ “ကုန်းတိုက်သူ မရှိ၊ သင်သဌေးကတော်မှာလည်း အပြစ်မရှိ” ဟု သဌေးက ပြောဆိုရာ ဓမ္မဒိန္နာက “သို့ဖြစ်လျှင် ဇနီးမောင်နှံသဘော စကားပင် မပြောတာ ဘာကြောင့်ပါနည်း” ဟု တိုက်ရိုက်မေးလိုက်သည်။</p> <h3>အရိယာများ၏ တရားထူးအချက် လွန်လျှို့ဝှက်</h3> <p>သဌေးက “ငါသိထားသော တရားကား လျှို့ဝှက်အပ်သော လောကုတ္တရာထူး ဖြစ်သည်။ ငါ လုံးလုံး ပြောလျှင်လည်း ဓမ္မဒိန္နာသည် ဤနေရာမှာပင် သေနိုင်ရာသည်” ဟု စဉ်းစားပြီး “ဓမ္မဒိန္နာ၊ ဘုရားတရားတော်ကို နာရသဖြင့် လောကုတ္တရာတရား သိလာသော ငါ့အဖို့<br> <br>စာမျက်နှာ-220 <hr> လောကီမှုများကို လုံးလုံး မပြုသင့်တော့ပေ။ သင် အလိုရှိလျှင် သင့်ဘက်၊ ငါ့ဘက် နှစ်ဘက်လုံးမှ ဥစ္စာ ကုဋေ ၈၀-သော အသပြာကို သင်စိုးပိုင်ပြီး ငါ၏ အမိအရာ၊ အစ်မအရာ၌ သင်တည်နေပါ။ သင်ကျွေးသမျှကို ငါစားမည်။ သို့မဟုတ် ဤဥစ္စာများကို ယူပြီး မိဘအိမ်သို့ ပြန်ပါလေ။ အကယ်၍ သင့်မှာ အပြင်သို့ တောင့်တမှု မရှိလျှင် ငါသည် သင့်ကို နှမငယ်အရာ၊ သမီးအရာ၌ ထားပြီး ကျွေးမွေးစောင့်ရှောက်ပါမည်” ဟု စကားကုန် ပြောဆိုလိုက်သည်။</p> <p>ထိုစကားကို ကြားလျှင် ဓမ္မဒိန္နာသည် “သာမန်ယောက်ျားသည် ဤစကားကို မပြောနိုင်။ အရှင့်သားကား တရားထူးကို ဧကန်သိမြင်လေပြီ။ ယင်းတရားထူးကို မာတုဂါမများ ရနိုင်ပါမည်လော” ဟု ကြံစည်ပြီး “ယင်းတရားထူးကို ယောက်ျားများသာ ရထိုက်ပါသလော” ဟု မေးရာ၊ “မာတုဂါမများလည်း ရှေးကုသိုလ်ရှိက ရနိုင်သည်” ဟု ဖြေလိုက်ရာတွင် ဓမ္မဒိန္နာက “ရှင်ရဟန်းပြုရန် ကျွန်မအား ခွင့်ပြုပါ” ဟု ဝိသာခသဌေးအား ခွင့်ပန်သည်။</p> <h3>ရွှေထမ်းစင်နှင့် အရှင်လောင်း ကျောင်းသို့ပို့</h3> <p>သဌေးက “ကောင်းပြီ၊ သင့်ကို လောကုတ္တရာလမ်းကြောင်းသို့ လျှောက်စေလိုသော်လည်း သင့်သဘောကို မသိသဖြင့် မပြောမိခြင်းဖြစ်သည်” ဟု ခွင့်ပြုပြီး ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးထံသွားကာ အကြောင်းစုံ လျှောက်ထားသည်။ ရွှေထမ်းစင်ကို ရယူလိုကြောင်းနှင့် မြို့ကိုလည်း သုတ်သင်စေလိုကြောင်း တင်ပြရာ မင်းကြီးက ခွင့်ပြုသဖြင့် ဓမ္မဒိန္နာကို နံ့သာရေဖြင့် ရေမိုးချိုးစေပြီး တန်ဆာဆင်ကာ ရွှေထမ်းစင်ပေါ်တင်၍ ဆွေမျိုးများ ခြံရံလျက် ခမ်းနားစွာ ဘိက္ခုနီမကျောင်းတိုက်သို့ သွားကြသည်။</p> <p>ကျောင်းတိုက်ရောက်၍ ရဟန်းမပြုပေးရန် လျှောက်သော ဝိသာခသဌေးအား ဘိက္ခုနီမများက အပြစ်ရှိ၍ လာသည်ထင်ပြီး “ဒါယကာသဌေး၊ တစ်ခါနှစ်ခါ မှားမိသောအပြစ်ကို ခွင့်လွှတ်သင့်ပါသည်။” ဟု ပြောကြရာ သဌေးက “ဓမ္မဒိန္နာမှာ အပြစ်မရှိပါ၊ သဒ္ဓါတရားရှိ၍ ရဟန်းမ ပြုလိုသူ ဖြစ်ပါသည်” ဟု လျှောက်ထားမှ ဝိနည်းကျွမ်းကျင်သော ထေရီမတစ်ပါးက ဓမ္မဒိန္နာအား တစပဉ္စကကမ္မဋ္ဌာန်းပေး၍ ဆံရိတ်ကာ ရှင်ရဟန်းမ ပြုပေးသည်။</p> <p>ဝိသာခသဌေးသည်လည်း ဓမ္မဒိန္နာထေရီမအား ပျော်ပျော်ရွှင်ရွှင်နေရန် အားပေးပြီး အိမ်သို့ ပြန်ခဲ့သည်။</p> <h3>လာဘ်ပူဇော်သကာ ပယ်ခွာ၍ ရဟန္တာဖြစ်ပုံ</h3> <p>ဓမ္မဒိန္နာ ဘိက္ခုနီ ဖြစ်ချိန်မှစ၍ လာဘ်ပူဇော်သက္ကာရများစွာ ရရှိသည်။ တရားအားထုတ်ခွင့်ကိုပင် မရနိုင်သဖြင့် “ဝိသာခသဌေးသည် လူဝတ်ဖြင့်ပင် သံသရာအဆုံးအောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-221 <hr> ပြုနိုင်သည်၊ ရဟန်းမ ဖြစ်သောအခါ ငါသည်လည်း အားထုတ်မှ သင့်မည်” ဟု ကြံကာ ဆရာဥပဇ္ဈာယ် ထေရီမများထံ ချဉ်းကပ်၍ “အာရုံများသောနေရာ၌ တပည့်တော်မစိတ် မပျော်ပါ၊ ရွာငယ်တောကျောင်းတစ်ခုသို့ သွားလိုပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ၊ ဆွေကြီးမျိုးကြီးဖြစ်သော ဓမ္မဒိန္နာ၏ တောကျောင်းနေလိုစိတ်ကို မတားနိုင်ကြသဖြင့် ရွာငယ်ကျောင်းသို့ ဓမ္မဒိန္နာကို ခေါ်သွားကြသည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာကား ရှေးဘဝများစွာကပင် သင်္ခါရတရားကို ပညာဖြင့် သုံးသပ်ဖူးသူ ဖြစ်ရကား မကြာမီပင် ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-မျိုးနှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိသည်။ အရှင်မသည် ရဟန်းကိစ္စ ပြီးမြောက်လေသော် “ငါ့ကိုအမှီပြု၍ ရာဇဂြိုဟ်ရှိ ဆွေမျိုးများ ကုသိုလ်တိုးပွားကြပေမည်” ဟု ကြံပြီး ဥပဇ္ဈာယ်ထေရီမများကို ပင့်ဆောင်ကာ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ပြန်လာခဲ့သည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ပြန်လာကြောင်း ဝိသာခသဌေး ကြားသိလျှင် “ချက်ချင်းသွား၊ ချက်ချင်းပြန်လာသည်မှာ ဘယ်လိုပါလိမ့်၊ ငါသွား၍ စုံစမ်းမည်” ဟု ကြံကာ ဓမ္မဒိန္နာထံသို့ သွားရောက်ရှိခိုးပြီး သင့်တော်ရာ၌ နေလျက် “သာသနာမှာ ပျော်၊ မပျော် မေးခြင်းကား ပညာရှိတို့အလုပ် မဟုတ်၊ ခန္ဓာငါးပါးစသည်တို့နှင့် စပ်လျဉ်း၍ ပြဿနာမေးမည်၊ ဖြေဆိုပုံကိုကြည့်၍ ပျော်၊ မပျော် သိအောင် စုံစမ်းမည်” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် မေးမြန်းရာ၊ သန်လျက်ဖြင့် ကြာရိုးကို ဖြတ်သကဲ့သို့ မေးသမျှသော ပြဿနာတို့ကို ဟုတ်မှန်စွာ ဓမ္မဒိန္နာက ဖြေဆိုလေသည်။</p> <h3>ဓမ္မဒိန္နာ၏ တရား ဘုရားတရားပင်</h3> <p>ဝိသာခသဌေးသည် ဓမ္မဒိန္နာ၏ ဉာဏ်ထက်မြက်ပုံကို သိ၍ မိမိရရှိပြီးသော မဂ် ၃-ပါးဆိုင်ရာများကို မေးမြန်းပြီးနောက်၊ ကိုယ်တိုင်မရသေးသော်လည်း သင်ကြားဖူးသော အားဖြင့် အရဟတ္တမဂ်ဆိုင်ရာကိုပါ မေးမြန်းပြန်သည်။ ထိုအခါ ဓမ္မဒိန္နာက “သဌေး၊ မိမိနှင့်ဆိုင်ရာ အနာဂါမ်အထိသာ မေးသင့်သည်၊ ယခုမူ နယ်ကျော်သွားပြီ” ဟု သိရကား တားမြစ်လိုသဖြင့် “ဒါယကာ ဝိသာခ၊ သင့်ပြဿနာသည် လွန်သွားပြီ၊ သင်သည် ပြဿနာတို့၏ အဆုံးကို မယူနိုင်တော့ပါ။ မှန်ပါသည်။ မြတ်သောအကျင့်သည် နိဗ္ဗာန်သို့ သက်ဝင်သည်၊ နိဗ္ဗာန်လျှင် လားရာအဆုံး ရှိသည်။ သင်မကျေနပ်လျှင် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ပြီး ထိုအကြောင်းကို လျှောက်ထားပါ၊ ဘုရားဟောကြားသည့်အတိုင်း သင်မှတ်သားပါလော့” ဟု ပြတ်သားစွာ မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>ဝိသာခသဌေးသည် ဘုရားရှင်ထံ သွားရောက်၍ မေးပုံ၊ ဖြေပုံများကို လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သမီး ဓမ္မဒိန္နာမှာ ကာလ ၃-ဖြာ ငါးခန္ဓာတို့၌ တပ်မက်မှု မရှိတော့ပြီ” ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟောကြားရာ ဒေသနာအဆုံး၌ သတ္တဝါအပေါင်းတို့ မဂ်ဖိုလ်ရကြကုန်သည်။</p> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်သည် ဓမ္မဒိန္နာအား ကောင်းချီးပေးကာ ဝိသာခသဌေးကို “ဓမ္မဒိန္နာသည် များမြတ်သော ပညာရှိကြောင်း၊ ထိုအဓိပ္ပာယ်ကို ငါဘုရားအား သင်မေးလျှင်လည်း ငါဘုရားသည် ဓမ္မဒိန္နာ ဖြေဆိုသကဲ့သို့ပင် ဖြေဆိုမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဓမ္မဒိန္နာ၏ အဖြေအတိုင်းပင် သင်မှတ်သားသင့်ကြောင်း” မိန့်ကြားတော်မူသည်။</p> <p>ဤ စူဠဝေဒလ္လသုတ် ကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ဓမ္မကထိက (တရားဟောကောင်းသူ) ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-222 </p><hr> <h3>၆။ ဈာန်ဝင်စားခြင်း၌ မွေ့လျော်သူတို့တွင် နန္ဒာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>နန္ဒာထေရီအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီး ဖြစ်၍ ဈာယီ ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်းခဲ့သဖြင့် ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးဘဝ၌ မိထွေးတော်ဂေါတမီ၏ သမီး နန္ဒာမင်းသမီး ဖြစ်လာသည်။ ရုပ်အဆင်း အလွန်တင့်တယ်လှသဖြင့် အဘိရူပနန္ဒာ ဟုလည်းကောင်း၊ ဇနပဒကလျာဏီ ဟုလည်းကောင်း ခေါ်တွင်သည်။ နန္ဒမင်းသား၏ နှမတော်ဖြစ်၍ ကြင်ရာလောင်းလည်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>ပတ်ဝန်းကျင်ကလည်း ဘဝကို ပြင်သည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်ပြည်သို့ ရောက်ရှိ၍ နန္ဒမင်းသားနှင့် ရာဟုလာတို့ကို ရှင်ရဟန်းပြုပေးကာ ပြန်လည်ကြွမြန်းပြီးနောက်၊ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသောအခါ “မိထွေးတော်ဂေါတမီနှင့် ယသောဓရာတို့သည် ဘုရားထံ၌ ရဟန်းမ ပြုကြကုန်ပြီ” ဟု ကြားရသဖြင့် “ရွှေနန်းတော်မှာ ငါဘာလုပ်နေတော့မှာလဲ” ဟု နန္ဒာမင်းသမီး ကြံစည်ကာ မယ်တော်ဂေါတမီထံသို့ သွားရောက်၍ ရဟန်းပြုသည်။</p> <p>ဘိက္ခုနီ ဖြစ်လာသော်လည်း “ဘုရားရှင်သည် ရုပ်အဆင်းကို ကဲ့ရဲ့တော်မူသည်” ဟု အောက်မေ့ကာ ဘုရားရှင်ထံသို့ မဆည်းကပ်ဘဲ နေသည်။ ဩဝါဒခံယူရမည့်အလှည့်ကိုပင် ကိုယ်စားလှယ်လွှတ်၍ ခံယူစေသည်။ နန္ဒာထေရီ၏ အဆင်းမာန်ယစ်ပုံကို ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့် “ကိုယ်စားမလွှတ်ရ” ဟု မိန့်ကြားမှ သွားရောက်ရသည်။ ထိုသို့ သွားရောက်ရာတွင် ရူပနန္ဒာ၏ စရိုက်နှင့် လိုက်ဖက်အောင် ဘုရားရှင် ဖန်ဆင်းထားသော မိန်းမလှတစ်ဦးသည် ယပ်ဝန်းကို ကိုင်လျက် ကိုယ်တော်မြတ်ကို ယပ်ခတ်ပေးနေသည့် အသွင်ကို တွေ့မြင်ရသည်။</p> <h3>လှမာန်ပူးယစ် လှထူးမြင်မှ လှမာန်ကျ</h3> <p>ထိုအခါမှ “ငါ့ထက်လှသောသူသော်မှ ဘုရားရှင်၏ ထံပါး၌ ယဉ်ပါးစွာ ဝတ်ပြုနေသည်။ ငါကား ထိုအမျိုးသမီး၏ အဆင်းကို ၂၅၆-စိတ် စိတ်လျှင် တစ်စိတ်မျှပင် မမီပါတကား။ ငါသည် မိုက်မဲစွာဖြင့် ဤမျှကြာအောင် ဘုရားရှင်ထံ မလာမိခဲ့ပေ” ဟု ဆင်ခြင်မိသည်။ ထိုမိန်းမလှကို ကြည့်နေစဉ်မှာပင် ဘုရားရှင်သည် နန္ဒာထေရီအား ဓမ္မပဒ၌ “ယံ နဂရံ အဋ္ဌီနံ ကတံ” စသော ဂါထာကို ဟောကြားပြီး၊ ဆက်လက်၍ “စရံ ဝါ ယဒိ ဝါ တိဋ္ဌံ” စသော သုတ္တနိပါတ် ဝိဇယသုတ္တန် ကို ဟောတော်မူရာ၊ သုညတကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းသော နန္ဒာထေရီသည် ၂-ရက် ၃-ရက်အကြာတွင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိသည်။ အရဟတ္တဖိုလ်ရပြီးချိန်မှစ၍ ထူးချွန်စွာ ဈာန်ဝင်စားသဖြင့် ဈာယီ ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-223 </p><hr> <h3>၇။ ဝိရိယပြင်းထန် ထက်သန်ကြသူတို့တွင် (ဗဟုပုတ္တိက) သောဏာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီး ဖြစ်၍ အာရဒ္ဓဝီရိယ ဧတဒဂ်ရ ထေရီတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ သာဝတ္ထိပြည် သဌေးသမီးဖြစ်လာပြီး လင်ယောက်ျားရကာ သားသမီး ၁၀-ယောက် ဖွားမြင်သည်။</p> <h3>မိခင်မေတ္တာ ပိုက်သူတွေက ဆင်းရဲရပုံ</h3> <p>လင်ယောက်ျား ရဟန်းပြုသွားသောအခါ သောဏာသဌေးကတော်သည် သားသမီးများကို အိမ်ထောင်ချထားပေးကာ ဥစ္စာပစ္စည်း အားလုံးကိုလည်း မကျန်အောင် ခွဲဝေပေးလိုက်သည်။ မိခင်ကြီးသောဏာအား သားသမီးများက ၂-ရက် ၃-ရက်မျှသာ ကြည်သာယုယကြပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ချယ်လာကြသည်။ ထိုအကြောင်းကို သိရှိပြီးနောက် ရဟန်းမ ပြုလေသည်။</p> <p>သောဏာထေရီကို ဆရာဘိက္ခုနီများက အပြစ်ရှိသည်ဟုဆိုကာ ဒဏ်ပေးရာ၊ ဒဏ်ထမ်းနေရသည်ကို မြင်သော သားသမီးများက မိခင်ထေရီကြီးအား “ဤအဖွားကြီးသည် သေခါနီးတိုင်အောင် ရဟန်းသိက္ခာကို မသိသေး” ဟု တွေ့ရာအရပ်၌ ပြောင်လှောင်ကြသည်။ သားသမီးများ၏ ပြောင်လှောင်စကားကို ကြားရသော မိခင်ထေရီကြီးသည် သံဝေဂကြီးစွာဖြင့် “ငါ့ဂတိ စင်ကြယ်အောင် ပြုသင့်ပြီ” ဟု ကြံကာ ကောဋ္ဌာသကမ္မဋ္ဌာန်းကို ဝတ်နိဗဒ်ပြုလျက် ညဉ့်သုံးယံပတ်လုံး စီးဖြန်းအားထုတ်သည်။</p> <h3>အဆိုးထဲမှ အကောင်းရ ယူကြနမူနာ</h3> <p>ပြာသာဒ်အောက်ထပ်၌ တိုင်ကို ကိုင်လျက် လက်မလွှတ်ဘဲ အားထုတ်၍ ပင်ပန်းလာလျှင် စင်္ကြံသွားသည်။ စင်္ကြံသွားလျှင်လည်း အမှောင်ထဲ၌ သစ်ပင်စသည်များနှင့် မတိုက်မိစေရန် သစ်ပင်တို့ကို ကိုင်ကာ လက်မလွှတ်ဘဲ လှည့်ပတ်သွားလာ အားထုတ်သဖြင့် ဝီရိယပြင်းထန်သူဟု ထင်ရှားလာသည်။</p> <p>ဇေတဝန်ကျောင်းသို့ ဩဝါဒခံယူရန် လာကြသော တစ်နေ့၌ ဘိက္ခုနီများက အရှင်မသောဏာအား ရေနွေးတည်ခိုင်းသည်။ ရေနွေးမတည်မီ မီးတင်းကုပ်အနီး၌ စင်္ကြံလျှောက်ရင်း ကောဋ္ဌာသနှင့် ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်းကို အားထုတ်နေစဉ်၊ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်မှပင် ဘုရားရှင်က “ချစ်သမီး၊ လောကုတ္တရာ ၉-ပါး တရားကို မမြင်လျှင် နှစ်တစ်ရာ အသက်ရှင်ခြင်းထက်၊ တရားမြင်သူ၏ အသက်တစ်ရက်သည် ပို၍ မြတ်သည်” ဟူသော ဩဘာသဂါထာကို ဟောကြားရာ၊ ဂါထာအဆုံး၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ တည်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-224 </p><hr> <h3>အဖွားသောဏာအား ကန်တော့တောင်းပန်ကြပုံ</h3> <p>အရှင်မသည် အကြောင်းမသိသူများက မစူးစမ်းဘဲ မထီမဲ့မြင် အပြစ်တင်စကား ပြောမိ၍ အကုသိုလ်ပွားမည်ကို စိုးရိမ်သဖြင့် “ထင်ရှားအောင် ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံကာ၊ ရေနွေးအိုးကို ခုံလောက်ပေါ်၌ တင်ရုံသာ တင်ထားပြီး မီးမမွှေးဘဲ ထားလိုက်သည်။ ဘိက္ခုနီမများ ပြန်လာသောအခါ မီးမမြင်ရသဖြင့် အရှင်မသောဏာအား အပြစ်တင်ကြသည်။ ထိုအခါ အရှင်မကြီးက “ဘာလုပ်နေရမှာလဲ၊ ရေနွေးချိုးလိုသူများ အိုးထဲမှ ခပ်ယူ၍ ချိုးကြပါ” ဟု အံ့ဖွယ်စကား ပြောကြားသည်။ ဘိက္ခုနီများက “အဖွားကြီး၏ စကားသည် ဆန်းကြယ်လှသည်။ အကြောင်းထူး ဧကန်ရှိရမည်” ဟု ကြံကာ ရေနွေးသွားခပ်ကြရာ၊ ခပ်လေသမျှ ပြန်ပြည့်နေသည်ကို မြင်ရမှ ရဟန္တာဖြစ်ကြောင်း သိကြပြီး၊ ငယ်သူများက ကန်တော့ကြကာ ကြီးသူများကလည်း တောင်းပန်ကြလေသည်။</p> <h3>၈။ ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ကို နိုင်နင်းသူတို့တွင် ဗကုလာ (သကုလာ) သည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>အရှင်မအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက်၌ ဟံသာဝတီ အာနန္ဒာမင်းကြီး၏ သမီးတော် ဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်၏ ဖခင်တူမိကွဲ နှမတော် နန္ဒာ ဖြစ်သည်။ ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။</p> <h3>ဒိဗ္ဗစက္ခုရကြောင်း အလှူ</h3> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက်တွင် ပုဏ္ဏားမျိုး၌ဖြစ်၍ ပရိဗိုဇ်မပြုကာ တစ်ကိုယ်တည်းနေပြီး (ကဿပဘုရား၏ ဓာတုစေတီတော်၌) ဆွမ်းခံ၍ရသောဆီဖြင့် စေတီတော်အား တစ်ညဉ့်လုံး ဆီမီးပူဇော်ခဲ့သည်။</p> <p>ပရိဗိုဇ်မဘဝမှ စုတေသော် တာဝတိံသာ၌ စင်ကြယ်သော မျက်လုံးရှိသည့် နတ်သမီး ဖြစ်လာသည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ သာဝတ္ထိပုဏ္ဏားမျိုး၌ ဗကုလာ (သကုလာ) ဖြစ်လာသည်။ (ဆဋ္ဌမူပါဠိ အဋ္ဌကထာ၌ ဗကုလာ ဟု ရှိသော်လည်း သီဟိုဠ်မူနှင့် ထေရီဂါထာအဋ္ဌကထာ၌ သကုလာ ဟု ရှိသည်။) ဇေတဝန်ကျောင်း ရေစက်ချပွဲ၌ သာသနာကို ကြည်ညိုသူဖြစ်လာပြီး၊ ရဟန္တာတစ်ပါး၏ တရားကို နာရသဖြင့် သံဝေဂဖြစ်ကာ ဘိက္ခုနီပြုသည်။ မကြာမီပင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိကာ ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ကို နိုင်နင်းသူ ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>၉။ လျင်မြန်သော မဂ်ဖိုလ် အဘိညာဉ်ရှိသူတို့တွင် ဘဒ္ဒါကုဏ္ဍလကေသာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>အရှင်မအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီးဖြစ်၍ ခိပ္ပါဘိညာ (လျင်မြန်စွာ သိသူ) ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-225 <hr> ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီပြည် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်တွင် စတုတ္ထမြောက် ဘိက္ခဒါယိကာမင်းသမီး ဖြစ်၍ နှစ်ပေါင်း ၂-သောင်းပတ်လုံး ၁၀-ပါးသီလ ဆောက်တည်ကာ သံဃိကကျောင်းအမ ဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ရာဇဂြိုဟ်ပြည် သဌေးသမီး ဘဒ္ဒါ ဖြစ်လာသည်။ သူမနှင့် ဖွားဖက်တော်ကား ရာဇဂြိုဟ် ပုရောဟိတ်၏ သားဖြစ်သည်။ ၎င်းသား ဖွားမြင်ချိန်၌ နန်းတော်အပါအဝင် တစ်မြို့လုံးရှိ လက်နက်များ အလျှံပြောင်ပြောင် အရောင်ထွက်သဖြင့် စိုးရိမ်စိတ်ဖြင့် အိပ်မပျော်ကြောင်း မင်းကြီးက ဆရာပုရောဟိတ်ကို မေးမြန်းသည်။</p> <h3>နက္ခတ်နှင့်ပတ်သက်၍ လက်နက်များ အရောင်ထွက်ပုံ</h3> <p> “စောရနက္ခတ်နှင့် ယှဉ်၍ ကျွန်ုပ်၏အိမ်၌ သားဖွားရကား တစ်မြို့လုံး၏ ရန်သူဖြစ်မည့် ရှေ့ပြေးနိမိတ်ကို ပြသကာ လက်နက်များ အရောင်တောက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အရှင်မင်းကြီးအတွက် အန္တရာယ်မရှိပါ၊ သို့သော် အရှင်မင်းကြီး ဆန္ဒရှိလျှင် ကျွန်ုပ်၏သားကို ဖျောက်ဖျက်ပစ်ပါမည်” ဟု လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးက “ငါတို့အဖို့ အန္တရာယ်မရှိလျှင် မလိုအပ်ပါ” ဟု မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ပုရောဟိတ်သည် ၎င်း၏သားကို “သူယူဆောင်လာသော နာမည်အတိုင်း သတ္တုက (ရန်သူကောင်)” ဟု အမည်ပေးသည်။ သဌေးသမီး ဘဒ္ဒါနှင့် သတ္တုကတို့သည် တရွေ့ရွေ့ ကြီးပြင်းလာရာ၊ ပြေးလွှားနိုင်ချိန်မှစ၍ သတ္တုကသည် ရောက်ရာအရပ်မှ တွေ့ရာပစ္စည်းများကို ခိုးယူလာသည်။ ဖခင်ပုရောဟိတ်က ဆုံးမသော်လည်း မရပေ။ တားမရသည်ကို သိသောဖခင်သည် အရွယ်ရောက်လာသော သားသတ္တုကအား အဝတ်ညို ၂-ထည်၊ ဖောက်ထွင်းကိရိယာ၊ ကြိုး၊ လှေကားများ ပေးပြီး အိမ်မှ နှင်ချလိုက်သည်။</p> <h3>အာဏာစက်ထက်မှ တိုင်းပြည်အလုပ် သွက်သည်</h3> <p>သတ္တုကခိုးသူသည် ယင်းကိရိယာများဖြင့် ဓနရှင်များ၏ အိမ်မှန်သမျှကို ဖောက်ထွင်းခိုးယူရာ၊ အခိုးမခံရသောအိမ် မရှိသလောက်ဖြစ်ပြီး အိမ်တိုင်း၌လည်း အပေါက်များချည်း ဖြစ်နေတော့သည်။ ယင်းအပေါက်များကို မြို့လှည့်သော ရာဇဂြိုဟ်ပြည့်ရှင် ဘုရင်မင်းမြတ် မြင်တွေ့ရသဖြင့် ရထားထိန်းအား မေးရာ၊ သတ္တုကခိုးသူ၏ လက်ချက်ဖြစ်ကြောင်း လျှောက်တင်သဖြင့် မြို့တော်ဝန်အား ခေါ်ယူပြီး “ယနေ့ မိအောင် မဖမ်းနိုင်လျှင် အပြစ်ဒဏ်ပေးမည်” ဟု တင်းကြပ်စွာ တာဝန်ပေးအပ်သည်။</p> <p>မြို့တော်ဝန်လည်း တစ်မြို့လုံး၌ သူလျှိုစုံထောက်များ ချ၍ ဖမ်းဆီးရာ၊ ဖောက်ထွင်းခိုးယူနေဆဲမှာပင် သတ္တုကကို မိလေသည်။ မင်းကြီးက (အဇာတသတ်မင်းဟု ဆရာမြတ်တို့ မိန့်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-226 <hr> ခိုးသူကို တောင်တံခါးမှ ထုတ်၍ သတ်ရန် အမိန့်ချမှတ်ရာ၊ မြို့တော်ဝန်သည် လမ်းလေးခွဆုံတိုင်း၌ ကြိမ်ချက် တစ်ထောင်စီ ရိုက်နှက်ကာ၊ လက်ပြန်ကြိုးတုပ်လျက် တောင်တံခါးသို့ ဦးတည်ခေါ်ဆောင်သွားသည်။</p> <p>သဌေးသမီး ဘဒ္ဒါသည် လမ်းမှ လူသံများကို ကြားသဖြင့် ပြတင်းတံခါးဖွင့်၍ ကြည့်ရာ၊ သတ္တုကလူဆိုးကို မြင်ရလျှင် ယခင်က ပေါင်းဖက်ခဲ့ဖူးသော အချစ်စိတ်၊ သောကစိတ်များ နှိပ်စက်သဖြင့် အိပ်ရာပေါ်၌ မှောက်လျက် ငိုနေတော့သည်။ အရိပ်တကြည့်ကြည့် နေကြသော မိဘဆွေမျိုးများက တစ်ဦးတည်းသော သမီး၏ ဖြစ်ပုံကို မြင်သဖြင့် မေးမြန်းရာ၊ “လမ်းမ၌ သတ်ရန် ခေါ်ဆောင်သွားသော ခိုးသားကို ရမှသာ သမီး အသက်ရှင်ပါမည်” ဟု တိုက်ရိုက်ဖွင့်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>သမီးအတွက် မိဘမေတ္တာအရာ</h3> <p>မိဘဆွေမျိုးများသည် ဘဒ္ဒါအား ထိုသူ၏ မကောင်းကျိုးများကို ပြောပြ၍ နားချသော်လည်း မရသဖြင့် “မသေလျှင် တော်ပြီ” ဟု ကြံကာ၊ မြို့တော်ဝန်ထံသို့ အသပြာတစ်ထောင် လက်ဆောင်ပေး၍ သတ္တုကခိုးသူကို လွှတ်ရန် စီမံရတော့သည်။</p> <p>မြို့တော်ဝန်သည် လူဆိုးကို ဖမ်းဆီးထားသယောင် ဟန်ဆောင်ကာ အချိန်ဆွဲထားပြီး၊ နေဝင်မှ ထောင်တွင်းရှိ ထောင်သားတစ်ယောက်ကို သတ္တုက၏ နေရာ၌ ထားကာ တောင်တံခါးမှ ထုတ်၍ ကွပ်မျက်လိုက်သည်။ သတ္တုကကိုမူ သဌေးအိမ်သို့ ပို့စေသည်။ သဌေးကြီးသည် သမီး၏ ဆန္ဒပြည့်ဝစေရန် သတ္တုကကို နံ့သာရေ ချိုးစေကာ တန်ဆာဆင်စေပြီး သမီး၏ ပြာသာဒ်အပေါ်သို့ ပို့လိုက်သည်။ ဘဒ္ဒါသဌေးသမီးသည်လည်း “ငါ့ဆန္ဒ ပြည့်ဝပြီ” ဟု ဝမ်းမြောက်ကာ မိမိကိုယ်ကို အလှဆုံး ပြုပြင်ပြီး သတ္တုကအား ပြုစုယုယ ကျွေးမွေးသည်။</p> <h3>ခွေးမြီးကောက်အသွင် လူမိုက်ညာဉ်</h3> <p>သတ္တုကသည် ၂-ရက် ၃-ရက် ကြာသောအခါ “ဤသဌေးသမီး၏ လက်ဝတ်တန်ဆာ အားလုံးကို ငါပိုင်ရမည်၊ အပိုင်ယူသင့်သည်” ဟု ယုတ်မာစွာ ကြံစည်ပြီး၊ ဘဒ္ဒါကို “စကားတစ်ခွန်း ပြောစရာရှိသည်” ဟု ဆိုသည်။ ဘဒ္ဒါမှာ လာဘ်ရသကဲ့သို့ ဝမ်းသာအားရဖြင့် “ရဲရဲသာ ပြောပါမောင်” ဟု ပြောဆိုရာ၊ လူဆိုးက “ဘဒ္ဒါ၊ သင်ကတော့ ငါ့ကြောင့် ဤသတ္တုက အသက်ရှည်ရသည် ထင်ပေလိမ့်မည်။ အမှန်မှာမူ အဖမ်းခံရစဉ်ကပင် ငါသည် တောင်စောင့်နတ်မင်းအား 'အသက်ရှည်လျှင် ပူဇော်မည်' ဟု ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ထိုတောင်စောင့်နတ်မင်းကြောင့်သာ ငါ အသက်ရှင်ရခြင်း ဖြစ်ရာ၊ ပူဇော်ပွဲကို လျင်မြန်စွာ သင် စီစဉ်ပါလော့” ဟု ပြောဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-227 <hr> ဘဒ္ဒါသည် “ချစ်လင်၏ ဆန္ဒပြည့်ဝပါစေမည်” ဟု ရည်ရွယ်ကာ ပူဇော်ပွဲများ ပြင်ဆင်ပြီး၊ ဝတ်ကောင်းစားလှများ ဝတ်ဆင်ကာ ယာဉ်စီးလျက် သတ္တုကနှင့်အတူ စောရပပါတတောင်သို့ သွားသည်။ ထို့နောက် အဖော်များနှင့်အတူ တောင်ပေါ်သို့ တက်ရန် စီမံသည်။ သတ္တုကကား အဖော်များ ပါလာလျှင် သူ၏အကြံ ပျက်မည်စိုးသဖြင့် အဖော်များကို တောင်ခြေ၌သာ နေရစ်စေပြီး၊ ဘဒ္ဒါကိုသာ ပူဇော်ပွဲပစ္စည်းများ ရွက်စေလျက် တောင်ပေါ်သို့ တက်ခဲ့သည်။</p> <h3>ပါရမီရှင် ဘဒ္ဒါ၏ သတိသမ္ပဇဉ်</h3> <p>တောင်ပေါ်သို့ နှစ်ဦးတည်း တက်ရာတွင် သတ္တုက၏ မေတ္တာသံ မပါဘဲ ရုန့်ရင်းစွာ ပြောဆိုဆက်ဆံပုံကို ဘဒ္ဒါ ရိပ်မိသွားသည်။ တောင်ပေါ်သို့ ရောက်သောအခါ သတ္တုကက ဘဒ္ဒါကို “အပေါ်ရုံအဝတ်ကို ချွတ်၍ လက်ဝတ်တန်ဆာ အားလုံးကို ဤတဘက် (ပုဆိုး) ထဲ၌ ထုပ်လော့” ဟု ပြောသည်။ လိမ္မာသော ဘဒ္ဒါက “ကျွန်မ၏ အပြစ်ကို ပြောပါဦးမောင်” ဟု ချိုသာစွာ မေးသော်လည်း၊ လူဆိုးပီသသော သတ္တုကက “အမိုက်မ၊ နတ်ပူဇော်ရန် လာသည်ဟု သင်ထင်သလော။ ငါကား မပူဇော်ရုံမျှမက နတ်မင်း၏ အသည်းကိုပင် နှုတ်စားဝံ့သည်။ သင့်လက်ဝတ်ရတနာများကို ယူလို၍ ဤတောင်ထိပ်သို့ ငါ လာခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်” ဟု ရိုင်းပျစွာ ပြောဆိုသည်။</p> <p>လိမ္မာသော ဘဒ္ဒါက “မောင်၊ ဤလက်ဝတ်ရတနာများသည် မောင့်ပစ္စည်းများသာ ဖြစ်ပါသည်။ ကျွန်မသည်ပင်လျှင် မောင့်ပစ္စည်းပါ” ဟု ချိုသာစွာ ပြောဆိုရာ၊ “ဤစကားမျိုးကို ငါ နားမယောင်နိုင်၊ သင့်ဥစ္စာက တစ်ခြား၊ ငါ့ဥစ္စာက တစ်ခြား” ဟု ပြတ်သားစွာ ပြောသဖြင့်၊ “ကောင်းပါပြီအရှင်၊ အထူးတောင်းပန်ပါသည်၊ ကျွန်မ၏ ဆန္ဒတစ်ခုကို ဖြည့်ဆည်းပေးပါ။ ယခု လက်ဝတ်တန်ဆာများဖြင့် အချစ်ဆုံးမောင့်ကို ရှေ့နောက်လှည့်၍ လည်ပင်းကို ဖက်ကာ နောက်ဆုံးအကြိမ် ယုယပါရစေ၊ ချစ်ပါရစေ” ဟု လိမ္မာစွာ ပြောပြန်သည်။</p> <p>သတ္တုက ခွင့်ပြုလိုက်သဖြင့် ဘဒ္ဒါသည် အချိန်မဆိုင်းဘဲ ရှေ့မှ လည်ပင်းဖက်၍ ယုယပြီး၊ နောက်ဘက်မှ လည်ပင်းဖက်ယုယသည့် အသွင်ဖြင့် သတ္တုကကို တောင်ချောက်ကမ်းပါးအတွင်းသို့ အတင်းတွန်းချလိုက်ရာ၊ ခွေးကျပက်ကျကျပြီး မြေသို့မရောက်မီ ကောင်းကင်မှာပင် ကြေမွပျက်စီးသွားတော့သည်။</p> <h3>အမျိုးသမီးများအား တောင်စောင့်နတ် ချီးမွမ်းပုံ</h3> <p>ဘဒ္ဒါ၏ လျင်မြန်ဆန်းကြယ်သော အပြုအမူကို မြင်တွေ့ရသော တောင်စောင့်နတ်သည် ဘဒ္ဒါ၏ ပညာကျေးဇူးကို ချီးကျူးလိုသဖြင့် “နေရာအားလုံးမှာ ယောက်ျားများသာ ပညာရှိသည် မဟုတ်၊ မိန်းမများလည်း (၁) ထိုထိုသော ကိစ္စများ၌ ဆင်ခြင်နိုင်သူ ဖြစ်ပါမူ၊ (၂) လျင်မြန်စွာ နည်းကောင်းလမ်းမှန်ကို ကြံစည်နိုင်သူ ဖြစ်ပါမူ ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်နိုင်သည်” ဟု ရွတ်ဆိုလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-228 <hr> ဘဒ္ဒါသည် ဤအသွင်ဖြင့် အိမ်သို့ပြန်လျှင် မဖြစ်နိုင်သည်ကို သိသဖြင့် ခြေဦးတည့်ရာသို့ သွားရာမှ တက္ကတွန်းတို့ရှိရာ အရပ်သို့ ရောက်သွားသည်။ “အညံ့စား ရဟန်း မဖြစ်လိုပါ၊ အရှင်တို့ သာသနာ၌ အမြတ်ဆုံးသော ရဟန်းအဖြစ်ကိုသာ ပြုပေးပါ” ဟု တောင်းပန်သဖြင့် တက္ကတွန်းဆရာများက ဘဒ္ဒါ၏ ဆံပင်ကို ထန်းစေ့ဖြင့် နှုတ်၍ ရဟန်းမ ပြုပေးသည်။ (ဓား၊ ကတ်ကြေးတို့ဖြင့် ဆံပင်ရိတ်၍ ရဟန်းပြုလျှင် အညံ့စားဟု ၎င်းတို့ ဝါဒ၌ သတ်မှတ်ကြသည်။)</p> <h3>ကုဏ္ဍလကေသာ အမည်ရပုံနှင့် ပညာရှာပုံ</h3> <p>ထန်းစေ့ဖြင့် နာကျင်စွာ နှုတ်ထားသော ဘဒ္ဒါ၏ ဦးခေါင်းမှ နောက်ပေါက်လာသော ဆံပင်များသည် အစုလိုက်ပင် နားတောင်းပမာ ရစ်ဝိုင်း၍ ပေါက်လာပြန်သည်။ ထို့ကြောင့် ဘဒ္ဒါအား ကုဏ္ဍလကေသာ (နားတောင်းပမာ အစုလိုက် ရစ်ဝိုင်းသော ဆံပင်ရှိသူ) ဟု ခေါ်တွင်လာသည်။</p> <p>တက္ကတွန်းရဟန်းမ ကုဏ္ဍလကေသာသည် ဆရာများထံ၌ ပညာအားလုံးကို သင်ယူပြီးသောအခါ၊ ပါရမီရှင်ပီပီ ယင်းဆရာများ၏ ဝါဒ၌ တရားထူးမရှိကြောင်း သိမြင်သဖြင့် ထွက်ခွာခဲ့ပြီး၊ ပညာရှိများ ရှိလေရာသို့ သွားရောက်သင်ကြားသည်။ နေရာအားလုံးမှ ပညာများ တတ်မြောက်ပြီး ဖြစ်သောကြောင့် ကုဏ္ဍလကေသာနှင့် ဝါဒပြိုင်မည့်သူ မရှိသလောက် ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ပြိုင်ဘက်ကင်းသူ ကုဏ္ဍလကေသာသည် ရောက်ရှိရာ နိဂုံး (ရွာ) တံခါးဝများ၌ သဲပုံပြုလုပ်ကာ သပြေခက်ကို စိုက်ပြီး “ငါနှင့် ဝါဒပြိုင်နိုင်သူသည် ဤသပြေခက်ကို နင်းချေဖျက်စေ” ဟု အနီးရှိ ရွာသားများကို ပြောကြားခဲ့သည်။ ၇ ရက်ကြာသည်အထိ ချေဖျက်သူ မရှိလျှင် ယင်းသပြေခက်ကို ယူ၍ အခြားအရပ်သို့ ထွက်ခွာသွားပြန်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ပွင့်ထွန်း၍ သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် (အဝတ်တစ်ထည်သာ ဝတ်သော တက္ကတွန်းရဟန်းမ) ကုဏ္ဍလကေသာသည် သာဝတ္ထိပြည်သို့ ရောက်လာကာ၊ ပြုမြဲအတိုင်း သဲပုံ၌ သပြေခက်စိုက်၍ အနီးရှိ လူငယ်များကို မှာကြားပြီး မြို့တွင်းသို့ ဝင်ခဲ့သည်။</p> <h3>သားတော်ကြီးဖြစ်သော အရှင်သာရိပုတ္တရာ</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည်လည်း သံဃာများ ဆွမ်းခံကြွချိန်၌ (ကျောင်းတိုက်အတွင်း လှည့်လည်ကာ အထားအသို အချိုးမကျသည်များကို သပ်ရပ်အောင် ပြုပြင်သိမ်းဆည်းခြင်း၊ သောက်ရေသုံးရေ ထည့်ခြင်း၊ မြက်၊ အမှိုက် ရှင်းလင်းခြင်း၊ ဂိလာနများအတွက် ဆေးဝါးနှင့် အဖော်ရှာပေးခြင်း စသော ဝတ်များကို ပြုပြီးနောက်) တစ်ပါးတည်း မြို့တွင်းသို့ ဝင်လာရာ၊ သဲပုံ၌ သပြေခက်ကို တွေ့သဖြင့် မေးမြန်းသိရှိပြီးလျှင် ကလေးများကို သပြေခက်အား နင်းချေဖျက်စေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-229 <hr> အချို့ကလေးများမှာ မဝံ့မရဲ ဖြစ်နေသော်လည်း၊ သတ္တိရှိသော ကလေးများကို အရှင်မြတ်က မိန့်ကြားသဖြင့် အားတက်ကာ နင်းချေဖျက်လိုက်ကြသည်။</p> <p>မြို့တွင်း၌ ဆွမ်းစားပြီး၍ ထွက်လာသော ကုဏ္ဍလကေသာသည် သပြေခက် ဖြစ်ရပ်ကို မြင်ရသဖြင့် ကလေးများကို မေးမြန်းသိရှိကာ “ငါ၏ စွမ်းအင်ကို သိလျက် နင်းဖျက်ဝံ့သော အရှင်သည် ဧကန်မုချ ကြီးမြတ်သူ ဖြစ်ရမည်။ အဖော်မပါလျှင် မတင့်တယ်၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် ဝါဒပြိုင်မည့်အကြောင်း မြို့သူမြို့သားများကို အသိပေးသင့်သည်” ဟု ကြံကာ အစီအစဉ် ပြုလုပ်သည်။ အိမ်ခြေ ရှစ်သောင်းရှိသော သာဝတ္ထိပြည်သားများသည်လည်း တစ်ဆင့်စကား တစ်ဆင့်နားဖြင့် အားလုံး သိသွားကြသည်။</p> <h3>အရှင်မြတ်၏ တစ်ခုတည်းသော အမေးကို ကုဏ္ဍလကေသာ မဖြေနိုင်ပုံ</h3> <p>ဆွမ်းကိစ္စ ပြီးစီးသော အရှင်သာရိပုတ္တရာသည်လည်း သစ်ပင်ရင်း၌ ကုဏ္ဍလကေသာကို ကြိုစောင့်လျက် ထိုင်နေစဉ်၊ ပရိသတ် ခြံရံလာသော ကုဏ္ဍလကေသာသည် အရှင်မြတ်အား နှုတ်ခွန်းဆက်၍ သင့်တော်ရာ၌ ထိုင်ပြီး “သပြေခက်ကို အရှင်ဘုရား ချေဖျက်ပါသလော” ဟု လျှောက်သည်။ အရှင်မြတ်က ဝန်ခံသဖြင့် ဝါဒပြိုင်ရန်နှင့် လက်ဦးမေးမည့်သူကို လျှောက်ထားသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်က “အမေးပုစ္ဆာသည် ငါတို့ထံသို့ ရှေးဦးရောက်သော်လည်း သင်သည်ပင် ရှေးဦးစွာ မေးမြန်းပါလော့” ဟု ခွင့်ပြုရာ၊ ကုဏ္ဍလကေသာက မေးမြန်းသမျှ အားလုံးကို အရှင်မြတ်က ပြတ်သားစွာ ဖြေဆိုသည်။ “ငါတို့ကလည်း ပြဿနာတစ်ခု မေးမည်၊ 'ဧကံ နာမ ကိံ' - ပရိညာ ၃-ပါးဖြင့် ပိုင်းခြားသိရမည့် တရား တစ်မျိုးမှာ အဘယ်နည်း” ဟု မေးတော်မူရာ၊ မသိပါကြောင်း ပြန်လည် လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ပါရမီရှင် ဘဒ္ဒါ တစ်ဂါထာဖြင့် ကိလေသာစင်ပုံ</h3> <p> “ငါတို့ သာသနာ၌ သာမဏေငယ်များ လေ့လာရသည့် ဤသဘောကိုမျှ မသိလျှင် အခြားသော တရားများကို သင် အဘယ်မှာ သိနိုင်ပါမည်နည်း” ဟု အရှင်မြတ်က မိန့်ကြားသောအခါ၊ ပါရမီရှင် ကုဏ္ဍလကေသာသည် အရှင်မြတ်၏ ခြေရင်း၌ ဝပ်စင်းပြီး “အရှင်ဘုရားတို့ကို ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ သိမှတ်ဆည်းကပ်ပါ၏” ဟု လျှောက်သည်။ အရှင်မြတ်က “ငါ့ကို ဆည်းကပ်ရန် မဟုတ်၊ ဇေတဝန်ကျောင်းရှိ ဘုရားရှင်ထံ ဆည်းကပ်လော့” ဟု မိန့်သဖြင့် ဘုရားရှင်ထံ သွားရောက်ရှိခိုးကာ သင့်တော်ရာ၌ တည်နေစဉ်၊ ဘုရားရှင်က ကုဏ္ဍလကေသာ၏ ဉာဏ်ရင့်ကျက်ချိန်ကို သိမြင်ပြီး “ဂါထာ တစ်ထောင်ပင် ဖြစ်စေကာမူ၊ အကျိုးစီးပွားနှင့် မယှဉ်စပ်လျှင် မမြတ်၊ ကြားနာရလျှင် အေးငြိမ်းကြောင်း ဖြစ်သည့် တစ်ပိုဒ်ကောင်း တရားသာလျှင် ချီးမွမ်းအပ်၍ မြတ်သည်” ဟု မိန့်တော်မူရာ၊ ဂါထာ၏အဆုံး၌ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိကာ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-230 <hr> အရှင်မသည် ဘုရားရှင်ထံ၌ ရဟန်းမပြုခွင့် တောင်းခံပြီး၊ ဘိက္ခုနီကျောင်းသို့ သွားကာ ရဟန်းမ ပြုသည်။ ရဟန်း၊ ရဟန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာ ပရိသတ် ၄-ပါးအလယ်၌ ဘဒ္ဒါအမည်ရှိသော ကုဏ္ဍလကေသာသည် ၄-ပိုဒ် တစ်ဂါထာ၏အဆုံး၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သည်ဟူသော ချီးမွမ်းစကားကို အကြောင်းပြု၍ ခိပ္ပါဘိညာ (လျင်မြန်စွာ သိသူ) ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀။ ရှေး၌ နေဖူးသော ခန္ဓာအစဉ်ကို အောက်မေ့နိုင်သူတို့တွင် ဘဒ္ဒါကာပိလာနီသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီမအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဝေဒေဟသဌေးကတော် ဖြစ်၍ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိ ဧတဒဂ်ရ ထေရီတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ ကမ္ဘာတစ်သိန်းပတ်လုံး လူ၊ နတ်ဘဝ၌ ကျင်လည်ပြီးနောက် ဗာရာဏသီ သူကြွယ်ဇနီး ဖြစ်လာသည်။ သူကြွယ်၏နှမနှင့် ခိုက်ရန်ဖြစ်စဉ်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တစ်ပါး ကြွရောက်လာရာ၊ သူကြွယ်၏နှမက ဆွမ်းလှူပြီး သူမအား ထိခိုက်စေသော ဆုတောင်းမျိုးကို တောင်းခဲ့သည်။</p> <h3>ကုလား မနိုင်၍ ရခိုင်ပဲပုံ</h3> <p>ထိုဆုတောင်းကို မကျေနပ်သော သူကြွယ်ကတော်သည် အရှင်မြတ်၏ သပိတ်ကို ယူ၍ ဆွမ်းများကို စွန့်ပစ်ကာ ရွှံ့ညွန်အပြည့်ထည့်၍ လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ထိုအခါ ရပ်ရွာရှိ မြင်သူများက ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချကြသဖြင့် သတိသံဝေဂရကာ၊ အရှက်ရသဖြင့် ရွှံ့များကို သွန်ပစ်၍ သပိတ်ကို ဆေးကြောသည်။ ထို့နောက် နံ့သာနှင့် ပွတ်တိုက်ကာ စတုမဓူ အပြည့်ထည့်၊ အပေါ်မှ ဖြူဝင်းသော ထောပတ်များ လောင်းလျက် အရောင်ထွက်အောင် ပြုပြီးလျှင် “ဤဆွမ်းပမာ တပည့်တော်မ၏ ကိုယ်သည်လည်း အရောင်တလက်လက် ထွက်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းကာ လှူဒါန်းသည်။</p> <p>နောက်ဆုံးဘဝ၌ ရဟန်းပြုကြသောအခါ၊ လင်တော်မောင် ပိပ္ပလိလုလင်က လက်ယာလမ်းကို ယူ၍ ဗဟုပုတ္တက ပညောင်ပင်ရင်းရှိ (လာရောက်ကြိုဆိုတော်မူသော) ဘုရားရှင်ထံသို့ သွားသည်။ ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ သဌေးကတော်က (ထိုစဉ်က မာတုဂါမများ ရဟန်းပြုခွင့် မရသေးသဖြင့်) လက်ဝဲလမ်းကို ယူ၍ ပရိဗိုဇ်အာရမ်သို့ သွားကာ ပရိဗိုဇ်မ ပြုသည်။ ၅-နှစ်ကြာမှ ဘိက္ခုနီသာသနာ ပေါ်ပေါက်လာသဖြင့် မိထွေးတော်ဂေါတမီထံ သွားရောက်၍ ဘိက္ခုနီပြုကာ၊ တရားပွားများသဖြင့် ရဟန္တာ ဖြစ်လာသည်။ ပုဗ္ဗေနိဝါသအဘိညာဉ်ကို နိုင်နင်းသဖြင့် ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <p>(မိဘကပေးသော အမည်မှာ ဘဒ္ဒါ ဖြစ်သော်လည်း၊ အရှင်မဟာကဿပအလောင်း ပိပ္ပလိလုလင်နှင့် ထိမ်းမြားသဖြင့်၊ ယောက္ခမ ကပိလပုဏ္ဏား၏ အမည်ကို စွဲ၍ ကာပိလာနီ ဟု တွင်ခြင်း ဖြစ်သည်။)</p> <h3>၁၁။ မြတ်သော အဘိညာဉ်သို့ ရောက်သူတို့တွင် ဘဒ္ဒကစ္စနာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီမ (ယသောဓရာ) အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် အမျိုးကောင်းသမီးဖြစ်၍ မဟာဘိညာပတ္တ (ကြီးမြတ်သော အဘိညာဉ်ရှိသူ) ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-231 <hr> ငါတို့ဘုရားလက်ထက်တွင် ဘုရားအလောင်းတော်၏ ဦးရီးတော် သုပ္ပဗုဒ္ဓမင်း၏ သမီးတော် ဘဒ္ဒကစ္စနာ ဖြစ်လာသည်။ ရွှေအဆင်းကဲ့သို့ ဝင်းပသော အသားအရေရှိသဖြင့် ဘဒ္ဒကဉ္စနာ ဟုလည်း ခေါ်တွင်သည်။ အရွယ်ရောက်သော် ဘုရားလောင်း သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား၏ မိဖုရားခေါင်ကြီး ဖြစ်လာကာ သားတော်ရာဟုလာကို ဖွားမြင်သည်။ ထိုသားတော်ဖွားမြင်သောနေ့မှာပင် သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား တောထွက်တော်မူခဲ့သည်။</p> <h3>ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီပြုသောနှစ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ၅-ဝါအရတွင် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး ပရိနိဗ္ဗာန်စံလွန်သဖြင့် မိထွေးတော်ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီပြုသောအခါ၊ ရာဟုလာမယ်တော် (ယသောဓရာ) သည်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ဘိက္ခုနီပြု၍ တရားပွားများရာ ရဟန္တာဖြစ်လာသည်။ အဘိညာဉ်၌ အလွန်လေ့လာနိုင်နင်းလှသဖြင့် တစ်ထိုင်တည်းသော အချိန်အတွင်း အာဝဇ္ဇန်း (ဆင်ခြင်ခြင်း) တစ်မျိုးတည်းဖြင့် တစ်သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်းအတွင်း ဖြစ်ခဲ့သမျှကို အောက်မေ့နိုင်သောကြောင့် ဤဧတဒဂ်ကို ရရှိခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>အဂ္ဂသာဝက ၂ ဆူနှင့် အလားတူသော အဘိညာဉ် ပညာရှင် ၄-ဦး</h3> <p>ဘုရားတစ်ဆူတစ်ဆူတွင် ကြီးကျယ်သော အဘိညာဉ်ပညာရှင် ၄-ပါးသာ ရှိမြဲဖြစ်သည်။ အခြားသာဝကများသည် ကမ္ဘာတစ်သိန်းအထိသာ အောက်မေ့နိုင်သော်လည်း၊ (၁) အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူ (အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်မောဂ္ဂလာန်)၊ (၂) အရှင်ဗာကုလ၊ (၃) ဘဒ္ဒကစ္စနာထေရီ (ယသောဓရာ) ဤ ၄-ပါးတို့မှာမူ တစ်သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်းအတွင်း ဖြစ်ပျက်ခဲ့သမျှကို အောက်မေ့နိုင်သည်။</p> <h3>၁၂။ ခေါင်းပါးသော သင်္ကန်းကို ဆောင်သူတို့တွင် ကိသာဂေါတမီသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီမအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက်၌ မထင်ရှားသော အမျိုးသမီးဖြစ်ပြီး လူခစီဝရဓရ (ခေါင်းပါးသောသင်္ကန်း ဆောင်သူ) ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီပြည် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ဖော်တွင် ပဉ္စမမြောက် ဓမ္မာ မင်းသမီးဖြစ်၍ နှစ်ပေါင်း ၂-သောင်းတိုင်အောင် ဗြဟ္မစရိယအကျင့်ကို ကျင့်ကြံခဲ့သည်။</p> <h3>ဂေါတမီ အမည်မှာ ကိသာ ထပ်ပါပုံ</h3> <p>နောက်ဆုံးဘဝ၌ သဌေးမျိုး၌ ဖြစ်သော်လည်း စီးပွားပျက်သဖြင့် ဆင်းရဲသူ ဂေါတမီ ဖြစ်လာသည်။ ကိုယ်ခန္ဓာ ကြုံလှီသေးငယ်လှသဖြင့် ကိသာဂေါတမီ ဟု ခေါ်တွင်သည်။ သာဝတ္ထိပြည် သဌေးတစ်ဦး၏ ကုဋေ ၄၀ သော ဥစ္စာများသည် ကုသိုလ်ကံကုန်၍ မီးသွေးများ ဖြစ်သွားရာ၊ သဌေးဖြစ်နေချိန်၌ ရောက်လာ...<br> <br>စာမျက်နှာ-232 <hr> သော သူငယ်ချင်းတစ်ဦး၏ စီစဉ်ပေးချက်အရ မီးသွေးများကို ဆိုင်ခင်းထားကာ ကိုင်တွယ်နေသည်။ ရောက်လာကြသော လူများက “အဝတ်အထည်စသည်ကို မရောင်းဘဲ ဂုဏ်နှင့်မလိုက်အောင် မီးသွေးများကို သဌေးက ရောင်းရမည်လား” ဟု မေးသောအခါ၊ ဘုန်းကံရှိသူမဟုတ်သည့် ထိုသူများကို “ကိုယ့်ဥစ္စာကိုပင် ကိုယ်မရောင်းလျှင် ဘာလုပ်ရမည်နည်း” ဟု တိုတိုပင် ပြန်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>ဘုန်းကံရှင် အကောင်းကိုသာ မြင်ပုံ</h3> <p>တစ်နေ့သောအခါ ကိသာဂေါတမီ ရောက်လာပြီး “အဝတ်အထည်စသည်များ မရောင်းဘဲ ရွှေငွေများကို ရောင်းနေသလား ဖခင်” ဟု မေးသည်။ သဌေးက “ဘယ်မှာလဲ ရွှေငွေတွေ၊ ယူခဲ့စမ်းပါဦး” ဟု ပြောသဖြင့် ကိသာဂေါတမီက လက်ခုပ်အပြည့် ယူဆောင်လာရာ သဌေးလက်ထဲတွင် အားလုံး ရွှေငွေများ ဖြစ်နေတော့သည်။</p> <p>ထိုအခါ သဌေးသည် ကိသာဂေါတမီကို စစ်ဆေးမေးမြန်းပြီး မိမိ၏သားနှင့် ပေးစားကာ ကုဋေ ၄၀ သော ဥစ္စာများကို အပ်နှင်းလိုက်သည်။ သို့သော်လည်း “သူဆင်းရဲသမီး” ဟု အိမ်သားများက နှိမ်ကြသဖြင့်၊ သားတစ်ယောက် ဖွားမြင်မှသာ အိမ်သားများ၏ မြတ်နိုးလေးစားမှုကို ခံရသည်။</p> <h3>ကိသာ၏ အားထားရာ ဘုရားမြတ်စွာ</h3> <p>ယင်းသားငယ် ကစားနိုင်သောအရွယ်တွင် ကွယ်လွန်သွားရာ၊ မိခင်ဖြစ်သူ ကိသာဂေါတမီမှာ တစ်ခါမျှ မကြုံဖူးသော သားသောက ပြင်းထန်စွာရပြီး သားအလောင်းကို ပိုက်ကာ “အသက်ရှည်ဆေး ပေးကြပါ” ဟု တစ်အိမ်တက်ဆင်း လိုက်လံတောင်းနေတော့သည်။ တရားချသော်လည်း မရပေ။ ပညာရှိတစ်ဦးက “ဇေတဝန်ကျောင်းတော် ဘုရားထံသို့ သွားပါ” ဟု အကြံပေးမှ ဘုရားထံသို့ သွားကာ သားအတွက် ဆေးတောင်းသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ချစ်သမီး၊ ဆေးရဖို့ ဤနေရာသို့ လာခြင်းသည် ကောင်းလှသည်။ သာဝတ္ထိမြို့တွင်းသို့ဝင်၍ အစွန်အိမ်မှစပြီး တစ်အိမ်တက်ဆင်း လှည့်လည်ကာ လူမသေဖူးသောအိမ် မှ မုန်ညင်းစေ့ (သို့မဟုတ် မုန်ညင်းဆီ) အနည်းငယ် ယူခဲ့လေ” ဟု မိန့်တော်မူသည်။ (မုန်ညင်းစေ့ ယူခဲ့ရန်သာ မိန့်ခြင်းမှာ၊ မိမိတစ်ဦးတည်းသာ သားသေဒုက္ခ ကြုံရသည်မဟုတ်ဘဲ လူတိုင်း ကြုံတွေ့ရကြောင်း အမြင်မှန်ရစေရန် ဖြစ်သည်။)</p> <p>ကိသာဂေါတမီသည် ဝမ်းသာအားရ မြို့ထဲသို့ဝင်၍ အစအိမ်၌ တောင်းရာ မုန်ညင်းစေ့ ပေးကြသည်။ သို့သော် “ဤအိမ်၌ လူသေဖူးသလား” ဟု မေးရာ၊ “သေသူမှာ မရေတွက်နိုင်အောင် များလှသည်” ဟု ဖြေသဖြင့် မယူတော့ဘဲ ဒုတိယအိမ်၊ တတိယအိမ်များသို့ ဆက်လက်တောင်းခံသော်လည်း မရရှိခဲ့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-233 </p><hr> <h3>ဗုဒ္ဓ၏ အစီအစဉ်ဖြင့် သားသောက စင်ရသည်</h3> <p>တတိယအိမ်တောင်းအပြီးတွင် ကိသာ ဂေါတမီသည်“တမြို့လုံး ဤအတိုင်းဖြစ်မှာပဲ” စသည်ဖြင့် သံဝေဂရ မြို့မှပြန်ထွက်ကာ သုသာန်၌ “သားရေ၊ သားသာ ကွက်၍သေရ သည်ဟု ငါအမေအတွက်မှားခဲ့ပြီ၊ သေခြင်းကား ငါ့သားသာမဟုတ်၊ လူသားအားလုံး ၏ သေခြင်းပါ”ဟုဆိုကာ သားသေအလောင်းကို စွန့်ပစ်ပြီး “န ဂါမဓမ္မော၊ နော နိဂမဿ ဓမ္မော” စသော ဂါထာရွတ်ဆိုကာ ဘုရားထံ သွားတော့သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က ကိသာဂေါတမီအား မုန်ညင်းဆီရ မရ မေးတော်မူရာ “မုန်ညှင်းဆီကိစ္စ ပြီးပါပြီ၊ တပည့်တော်အား ထောက်တည်ရာ ပေးတော်မူပါ”ဟု လျှောက်သဖြင့် ဓမ္မပဒ၌– ချစ်သမီး၊ သမီးသားနှင့် စီးပွားဥစ္စာယစ်မူးကာဖြင့် မခွာနိုင်သူ စိတ်ရှိလူကို (အိပ်ပျော်နေတုန်း တရွာလုံးကို ရေလုံးကျကာ တိုက်ယူသွားသကဲ့သို့) သနားမှုကင်း သေခြင်းတရား ယူဆောင်၍ သွား သည်”ဟု ဘုရားရှင်ဟောတော်မူရာ ကိသာဂေါတမီ သောတာပန်တည်ပြီး ရှင်ရဟန်းပြုခွင့်တောင်းကာ ဘိက္ခုနီမကျောင်းသွားသည်။</p> <h3>လူခဂုဏ်အင်္ဂါ ၃-ဖြာ</h3> <p>ကိသာ ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီသည် ဥပုသ်အိမ်၌ အလှည့်တာဝန်အရ ဆီမီး ထွန်းညှိယင်း မီးလျှံဖြစ်ပျက်မှစ၍ ဆက်လက်ပွားများရာ ဘုရားရှင်သည် ဂန္ဓကုဋီ တိုက်တော်ကပင် ရောင်ခြည်တော်လွှတ်လျက် ထေရီမရှေ့မှောက် ထိုင်ဟောသကဲ့သို့ “ချစ်သမီး၊ သင် စဉ်းစားတိုင်းမှန်သည်၊ မီးလျှံများကဲ့သို့ သတ္တဝါများ ဖြစ်ပျက်ကြသည်၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်သူ များသာ မထင်ပဲရှိသည်၊ နိဗ္ဗာန် မဂ်ဉာဏ်ဖြင့် မမြင်ပဲ အသက် ၁၀၀-ရှည်ခြင်း ထက် တခဏမြင်လျက် အသက်ရှင်နေရခြင်းက မြတ်သည်”ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟော ပြီးအဆုံး၌ ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ အဝတ်အမျိုးအစား၊ သင်္ကန်းချုပ်သောချည်၊ ဆိုးရေ၊ ၃-ပါးလုံး ခေါင်းပါးညံ့ဖျင်းသော သင်္ကန်းကိုဝတ်ရုံ၍ လူခစီဝရ ဧတဒဂ် ရသည်။</p> <h3>၁၃။ သဒ္ဓါတရားအားကြီးသူတို့တွင် သိင်္ဂါလကမာတာသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ထေရီမအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် အမတ်သမီးဖြစ်၍ ဖခင်အမတ် ကြီးနှင့်အတူ ကျောင်းတော်လိုက်သွား တရားနာရာ သဒ္ဓါဖြစ်ပြီး ဘိက္ခုနီပြုသည်။ သီလဖြူစင် တရားအလွန်နာသည်၊ ဘုရားဖူးခြင်း၌ ဆန္ဒပြင်းသည်၊ ထေရီမတပါး ကို “သဒ္ဓါဓိမုတ္တ=သဒ္ဓါတရားအားကြီးသော အရာ”ဧတဒဂ်ပေးသည်ကို အားကျ၊ သိက္ခာ ၃-ပါး တိုးတက်ကြိုးစား၍ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-234 </p><hr> <h3>သိင်္ဂါလောဝါဒသုတ္တန် (၂)ကုဋေအသိမှန်</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသမီးဖြစ်၍ အရွယ်ရောက်သော် သဌေးသား တဦး အိမ်ပါပြီး သိင်္ဂါလက သတို့သားကို ဖွားမြင်သည်၊ သားကို အကြောင်းပြု၍ သိင်္ဂါလမာတာတွင်သည်။ သိင်္ဂါလက သတို့သားကား အယူမှားကာ အရပ်မျက်နှာ တို့ကိုသာ ရှိခိုးနေသည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံဝင်ကြသောတနေ့ အရပ်မျက်နှာများကို ရှိခိုးနေ သော သိင်္ဂါလက သတို့သားကိုတွေ့၍ ဘုရားရှင်ဆုံးမတရားဟောကြားရာ ယောက်ျား မိန်းမ ၂-ကုဋေ သစ္စာသိမြင် ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်၊ သိင်္ဂါလက မာတာ သဌေးမ ကလေးလည်း ယင်းတရားပွဲ၌ပင် သောတာပန်ဖြစ် ဘိက္ခုနီပြုသည်။</p> <p>ဆုတောင်းအတိုင်း သဒ္ဓါလွန်ကဲသော သိင်္ဂါလက မာတာထေရီမသည် တရားနာ သွားလျှင် ဘုရားရှင်၏ ရူပကာယ အသရေတော်ကိုသာ ဖူးမြော်နေရကား ဘုရားရှင်က လည်း ထေရီမနှင့် လျောက်ပတ်သည့် သဒ္ဓါဖြစ်စေနိုင်သောတရားကိုသာ ဦးစားပေး ဟောတော်မူသည်၊ သဒ္ဓါကိုပင် အဦးပြုအားထုတ်ရာ ရဟန္တာဖြစ်ပြီး ယင်း ဧတဒဂ် ရသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၆။ ဆဋ္ဌဝဂ်</h3> <p>၁။ ရဟန်းတို့၊ ရှေးဦးစွာ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်း သရဏဂုံသို့ရောက်သူ ဥပါသ ကာတို့တွင် တဖုဿနှင့် ဘလ္လိကကုန်သည်တို့သည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>ဤဥပါသကာအလောင်းညီနောင်တို့ကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ ပြည် အမျိုးကောင်းသားများဖြစ်၍ ပဌမသရဏဂမနဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာ ၂-ယောက် ကိုအားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာမှ အထက် ၃၁-ကမ္ဘာထက် ဘုရားမပွင့်သောခေတ်တွင် အရှင်သုမန ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား သစ်သီး ကြီးငယ်များ လှူခဲ့သည်။</p> <h3>ဆွမ်းဦးပုညရှင် ဆုတောင်းယှဉ်</h3> <p>သိခီဘုရားလက်ထက် အရုဏဝတီပြည် ပုဏ္ဏားသားဖြစ်သည်၊ သိခီဘုရားရှင်ပွင့်၍ ၇-သတ္တာဟအပြီး ၈-သတ္တာဟ၌ ဥဇိတ၊ ဩဇိတလှည်းကုန်သည်ညီနောင်တို့ ဆွမ်းဦး လှူသည်ကို အားကျပြီး သူငယ်ချင်း (တဖုဿအလောင်း)နှင့် အတူ သိခီဘုရားရှင်အား ပင့်၊ ကောင်းမှုပြု၊ ပွင့်လတ္တံ့သောဘုရားရှင်အား ဆွမ်းဦးရှင်ဖြစ်လိုပါကြောင်း ဆုတောင်း ခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-235 <hr> ယင်းသူငယ်ချင်း ၂-ယောက်သည် ကဿပဘုရားလက်ထက် ဂေါပါလ(နွားသဌေး) ၏သား ညီနောင်ဖြစ်၍ နှစ်ပေါင်းများစွာ သံဃာအား နွားနို့ဆွမ်း လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် အသိတဉ္စန (ပေါက္ခရဝတီ-ထေရဂါထာအဋ္ဌကထာ)မြို့ဝယ် လှည်းကုန်သည် သူကြွယ်သား နောင်တော် တဖုဿ၊ ညီ ဘလ္လိကတို့ ဖြစ်လာကြသည်၊ အရွယ်ရောက်သော် အိမ်ထောင်ပြုကြ လှည်းကုန်သည်များ ဖြစ်လာကြသည်။</p> <h3>မိခင်စစေတနာ ဘဝပြောင်းသော်လည်း မဟောင်းပါ</h3> <p>ငါတို့ ဘုရားရှင် ဘုရားဖြစ်၍ ၇-သတ္တာဟ မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ စံပြီး ၈-သတ္တာဟ ရာဇာယတန=လင်းလွန်းပင်ရင်း၌ ထိုင်တော်မူစဉ် ထိုအရပ်သို့ လှည်း ၅၀၀-ဖြင့် တဖုဿ၊ ဘလ္လိက ကုန်သည် ညီနောင်တို့ ရောက်လာကြသည်။ ထိုညီနောင်၏ အခြားမဲ့ အတိတ်ဘဝက မိခင်ရင်းဖြစ်ခဲ့သော နတ်သမီးသည် “ယခုအခါ ဘုရားရှင်အဖို့ အာဟာရ ရမှတော်မည်၊ ဤမျှ နောက်၌ အာဟာရမရှိပဲ မနေနိုင် (သုဇာတာ၏ နို့ဃနာဆွမ်း ၄၉-လုတ်ကား ၄၉-ရက်ရှိပြီ။) ငါ့သား ၂-ယောက်လည်း ရောက်လာခိုက် ဆွမ်းလှူစေ ရမည်”ကြံစည်ကာ လှည်း ၅၀၀ အသွားရပ်အောင် တန်ခိုးဖြင့် ဖြတ်လိုက်သည်။</p> <p>ကုန်သည်ညီနောင်ကို နွားများရပ်သွားကြောင်း ကြည့်ရှုဆင်ခြင်ကြစဉ် ဘုမ္မစိုးနတ် က ယောက်ျားတယောက်၌ ဝှက်ပြီး “သင်တို့မှာ ငါမှတပါး ဘီလူး ဘုတ် ပြိတ္တာ နတ် နဂါး ပူးဝင်လှည့်ပတ်မှုမရှိ၊ ငါကား လွန်ခဲ့သောဘဝက သင်တို့၏ မိခင်ရင်းနတ် ဖြစ်သည်၊ လင်းလွန်းပင်ရင်း၌ ကိန်းဝပ်တော်မူသော ဘုရားရှင်အား သင်တို့ဆွမ်းဦးလှူကြ”ဟု တိုက်တွန်းလိုက်သည်။</p> <h3>ထုံးဟောင်းစဉ်လာ မြတ်ဘုရားပင် မပြင်ပါ</h3> <p>ကုန်သည်ညီနောင်တို့ ပင်ပန်းစွာ ပြင်ဆင် အချိန်ကုန်ခံ ဆွမ်းအသစ်မစီမံတော့ပဲ ပါလာ သော ကြွက်ကျစ်မုန့် ပျားဆုပ်မုန့် တို့ကို ရွှေလင်ဗန်း၌ ထည့်ပြီး ဘုရားထံသွား အလှူခံဖို့ လျှောက်ထားသည်၊ ဘုရားရှင်သည် ရှေးဘုရားရှင်တို့၏ အစဉ်အလာကို ဆင်ခြင်တော် မူစဉ် စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးသည် ပဲနောက်အဆင်း ကျောက်သပိတ် ၄-လုံး ဆက်ကပ်လာကြသည်၊ နတ်မင်းကြီးများ အကျိုးငှာ သပိတ် ၄-လုံးကို တလုံးတည်း ဖြစ်အောင် အဓိဋ္ဌာန်လိုက်၏၊ အနား ၄-ရစ်ရှိ သပိတ်တလုံးတည်းဖြစ်လာသည်၊ ထိုသပိတ် ဖြင့် အလှူခံဘုဉ်းပေးသည်၊ ကုန်သည်များက သောက်သုံးရေများ ဆက်ကပ်ကြ၏၊ ဆွမ်း ကိစ္စပြီးလျှင် ရှိခိုးနေသော ကုန်သည်များအား ဘုရားရှင်က တရားဟောကြားတော် မူရာ ကုန်သည် ၂ ဦးလုံး ဒွေဝါစိကသရဏဂုံ တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-236 </p><hr> <h3>လူ့ပြည်၌ စေတီတော်အစနှင့် တဖုဿတို့ တရားထူး</h3> <p>ကုန်သည်များက ဘုရားရှင်အား နေ့စဉ်ပြုစုပူဇော်ရန် ဝတ္ထု တောင်းခံရာ ဘုရားရှင် သည် လက်ယာလက်တော်ဖြင့် ဦးခေါင်းတော်ကို သုံးသပ်၍ ဆံတော်မြတ် ၈-ဆူ ပေး သနားတော် မူသည်။ ဆံတော် ဓာတ်တို့ကို ရွှေကြုတ်၌ ထည့်၍ ပင့်ဆောင်ကြပြီး အသိတဉ္စနမြို့တံခါး၌ သက်တော်ရှင် ဆံတော်ဓာတ် ၈-ဆူတို့ကို စေတီတည်ထားကိုး ကွယ်ကြသည်။ စေတီတော်မှ ဥပုသ်နေ့တိုင်း နီလ ရောင်ခြည်တော် ကွန့်မြူးကြသည်။ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ နောက်တချိန် ဥပါသကာတို့ကို အစဉ်အတိုင်း ဧတဒဂ် ရာထူး ဘုရားရှင် ပေးတော်မူရာ ဤညီနောင် ၂-ဦး ပထမ သရဏဂမန ဧတဒဂ် ရကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ဗာရာဏသီ မိဂဒါဝုန်၌ ဓမ္မစကြာဟောပြီး၍ ရာဇဂြိုဟ်၌ သီတင်း သုံးစဉ် ကုန်ရောင်းယင်း ဘုရားထံလာကြသော ညီနောင်တို့အား တရားဟောရာ တဖုဿ သည် သောတာပန် ဥပါသကာဖြစ်၍ ညီ ဘလ္လိက ကား ရဟန်းပြု ဆဠဘိည ရဟန္တာ ဖြစ်သည်။</p> <h3>၂။ လှူဒါန်းခြင်း၌ မွေ့လျော်သူတို့တွင် အနာထပိဏ်သူကြွယ်သည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် အမျိုးကောင်း သားဖြစ်၍ ဒါယက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် သုမန သဌေးသား သုဒတ္တဖြစ်လာသည်။ အိမ်ထောင်ဦးစီးဖြစ်လာသောအခါ အားထားရာမဲ့သူတို့အား အစာထမင်း ပေး ကမ်းခြင်း၌ မွေ့လျော်သူဖြစ်၍ အနာထပိဏ် (သူကြွယ်) သဌေးတွင်သည်၊ လှည်း ၅၀၀- ဖြင့် သူငယ်ချင်းရှိရာ ရာဇဂြိုဟ်ကုန်ရောင်းသွားသောအခါ ဘုရားပွင့်နေကြောင်းသိ၍ မိုးလင်းခါနီး နတ်များဖွင့်ပေးသော မြို့တံခါးမှထွက် ဘုရားထံချဉ်းကပ် တရား နာရ သဖြင့် အနာထပိဏ်သဌေး သောတာပန်တည်သည်။</p> <h3>အနာထပိဏ်၏ တရားကြိုပွဲ ၄-သန်းခွဲ</h3> <p>နောက်တနေ့ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာများအား အလှူကြီးပေးပြီး သာဝတ္ထိသို့ကြွ ရန် ဘုရားရှင်၏ဝန်ခံချက်ကိုယူကာ ပြန်လာသည်၊ ၄၅-ယူဇနာလမ်းခရီးဝယ် တယူ ဇနာလျှင် တသိန်းစီတန်သော စံကျောင်းများ ဆောက်လုပ်ရန် မိတ်ဆွေများထံ ငွေ အပ်နှံခဲ့၍ သာဝတ္ထိရောက်လျှင် ဇေတမင်းသား၏ဥယျာဉ်မြေကို ရွှေဒင်္ဂါး အစွန်းချင်း ထိအောင်ခင်း၍ ၁၈-ကုဋေဖြင့်ဝယ်၊ ၁၈-ကုဋေတန် ကျောင်းတိုက်ဆောက်၊ ၁၈ ကုဋေ အကုန်ခံ၍ ရေစက်ချပွဲ နေ့ရောညပါ အလိုရှိရာပေးလှူလျက် ကျင်းပသည်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-237 <hr> ရေစက်ချပွဲ ကာလကို ၉-လ၊ ၅-လ၊ ၃-လ ဟုအမျိုးမျိုးဆိုကြရာ ၃-လဟူသောကာလ ကို အားလုံး လက်ခံကြသည်။</p> <h3>အနာထပိဏ်၏ အမြဲကောင်းမှုများ</h3> <p>မဲကျသော ရဟန်း ၅၀၀-တို့အား နေ့စဉ် စာရေးတန်ဆွမ်း ၅၀၀၊ လဆန်းတကြိမ် လဆုတ်တကြိမ်၊ သံဃာ ၅၀၀-အား အထူးလှူသော ပက္ခိကဆွမ်း ၅၀၀၊ မဲကျသော ရဟန်း ၅၀၀-တို့အား နေ့စဉ် စာရေးတန် ယာဂု ၅၀၀၊ လဆန်းတကြိမ်၊ လဆုတ် တကြိမ် သံဃာ ၅၀၀-အား အထူးလှူသော ပက္ခိကယာဂုဆွမ်း ၅၀၀၊ သံဃာ ၅၀၀-အား ပုဂ္ဂလိက နိစ္စဘတ်ဆွမ်း ၅၀၀၊ ဆွမ်းခံလမ်းမသိသော အာဂန္တုက ရဟန်း ၅၀၀၊ မကျန်းမာသော ရဟန်း ၅၀၀၊ သူနာပြုရဟန်း ၅၀၀-တို့အား အမြဲလှူသော နိစ္စဘတ် ဆွမ်းများဖြစ်သည်၊ သဌေးအိမ်၌ သံဃာများအတွက် နေရာ ၅၀၀-အမြဲခင်းထားသည်။ ဤသို့လျှင် ဒါန၌ မွေ့လျော်၍ ဒါယက ဧတဒဂ်ရာထူး ချီးမြှင့်ခံရသည်။</p> <p>အနာထပိဏ်သဌေးကား ဘုရားထံ တနေ့ ၂-ကြိမ် ၃-ကြိမ်၊ အနည်းဆုံး တကြိမ် အမြဲရောက်သည်၊ ယခုအခါ သေရာညောင်စောင်း လျောင်းနေပြီ ဖြစ်ရကား ကိုယ် တိုင်မသွားနိုင်သဖြင့် ယောက်ျား တယောက်ကို စေလွှတ်ပြီး သူ့စကားဖြင့် မမာနေ ကြောင်း၊ ခြေတော်ကို ဦးတိုက်ပါကြောင်း ဘုရားထံသွားလျှောက်စေသည်၊ အရှင်သာရိ ပုတ္တရာထံသို့ကား သွားလျှောက်စေရုံမျှမက အိမ်ကြွရန်ပင် အပင့်ခိုင်းလိုက်သည်၊ အရှင် သာရိပုတ္တရာသည် အရှင်အာနန္ဒာနှင့်အတူ သဌေးအိမ်ကြွလာပြီး ဝေဒနာ ခံနိုင်စွမ်းရှိ- မရှိ၊ ရောဂါတိုး-မတိုး မေးတော်မူရာ ခံနိုင်စွမ်းမရှိ၊ ရောဂါတိုးပါကြောင်း သဌေးက လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ္တန်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သေမှရပ်မည့် ရောဂါမှန်း သိသဖြင့် အခြားစကား မမိန့် တော့ပဲ အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ္တန်ကိုသာ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သုတ္တန်၏ ဆိုလိုရင်းမှာ မျက်စိကို တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိ အစွဲလွှတ်အောင် အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ ဟု ရှုကြည့်ရမည်၊ မျက်စိကို အနိစ္စဟု ရှုသဖြင့် မာနစွဲပျောက်၍ ဒုက္ခဟု ရှုလျှင် တဏှာစွဲပျောက်သည်၊ အနတ္တဟုရှုလျှင် ငါ့လိပ်ပြာဟူသော ဒိဋ္ဌိစွဲပျောက်သည်၊ ဤသို့ရှုသဖြင့် အစွဲကြမ်း ၃-မျိုး ပျောက်နိုင်သည်။</p> <p>သိမ်မွေ့သော နိကန္တိတဏှာ ရှိနေသေးရာ ယင်းပါပျောက်လေအောင် ငါ၏စိတ် သည်လည်း မျက်စိ၌ သိမ်မွေ့သော နိကန္တိတဏှာဖြင့် မမှီတွယ်အောင် ကျင့်ရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-238 <hr> မျက်စိအတူ နား၊ နှာ၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ် အတွင်းအာယတန ၆-ပါး၊ အဆင်း၊ အသံ၊ အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့၊ သဘော ဟူသော ဗာဟိရာယတန ၆-ပါး၊ စက္ခုဝိညာဏ်(မြင်သိ) စသော ၆-ပါး၊ စက္ခုသမ္ဖဿ (မျက်စိအတွေ့) စသော ၆-ပါး၊ ဝေဒနာခံစားမှု ၆-ပါး၊ မဟာဘုတ် ၄-ပါး၊ အာကာသ၊ ဝိညာဏ ဓာတ် ၆-ပါး၊ ခန္ဓာ ၅-ပါး၊ အရူပဈာန် ၄-ပါး၊ မျက်မှောက်လောက တမလွန်လောကနှင့်တကွ အလုံးစုံ သော တရားတို့ကိုလည်း အစွဲ ၃-ပါးနှင့် နိကန္တိပျောက်အောင် ကျင့်ရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>တရားအပြီးတွင် သဌေးကြီး ငိုကြွေးသည်</h3> <p>တရားဟောအပြီး သဌေးကြီး သည်းစွာငိုသဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာက သဌေး ကြီးအား စည်းစိမ်များ၌ကပ်၍ ကုသိုလ်တို့၌ ဆုတ်နစ်သလောဟု မေးရာ ထိုသို့မဟုတ် ပါကြောင်း၊ ရှေးကပင် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များကို တပည့်တော် ဆည်းကပ်ခဲ့ သော်လည်း ဤတရားမျိုး မနာဖူးရပါကြောင်း လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက လူများအဖို့ ဤတရားမျိုးမထင်နိုင်၊ ရဟန်းတော်များသာ ထင်နိုင်၍ နှစ်သက်နိုင်ကြောင်းမိန့်ရာ သဌေးကြီးက “တပည့်တော် တောင်းပန်ပါရ စေ၊ လူများအဖို့လည်း ဤတရားမျိုး ထင်ပါစေ၊ ပညာမျက်စိ၌ ကိလေသာမြူပါး သူများရှိပါသည်၊ ထိုသူများအဖို့ တရားမနာရလျှင် လောကုတ္တရာတရားမှ ဆုံးရှုံးပါလိမ့် မည်၊ အရှင်ဘုရားများဟောလျှင် အရဟတ္တဖိုလ် နောက်ပေါက်မည့်သူများ ဖြစ်လာပါ လိမ့်မည်”ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။သဌေးကြီးကား ဒါနပျော်သူဖြစ်သဖြင့် ဘုရားရှင်က ဒါနသည် ဘုရား လောင်းတို့၏ သွားရာလမ်းကြောင်း၊ သင်သည် ငါဘုရားလမ်းကြောင်း ကို လိုက်သည် စသည်ဖြင့် ဒါနနှင့်စပ်၍သာ ဟောကြားသည်၊ အရှင် သာရိပုတ္တရာ စသည်တို့ကလည်း အလားတူပင်ဟောသည်၊ သို့သော် မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကို လုံးဝ မဟောမဟုတ်ပါ၊ ဤအနာထပိဏ္ဍိကော ဝါဒ သုတ္တန်ကိုသာ အကျယ်တဝင့် မဟောဖူး၍ မနာဖူးခြင်းဖြစ်သည် ဟု မှတ်အပ်သည်။</p> <h3>အနာထပိဏ် တုသိတာရောက်ခြင်း</h3> <p>အရှင်မြတ် ၂-ပါး ဟောကြားပြီး ပြန်ကြွ၍ မကြာမီ သဌေးကြီး စုတေပြီး တုသိတာ၌ဖြစ်ရာ မိမိစည်းစိမ်ကိုမြင် ရှေးကောင်းမှုကို ဆင်ခြင်ရာ ရတနာသုံးပါး၌<br> <br>စာမျက်နှာ-239 <hr> ပြုအပ်သော ကောင်းမှုထူးကိုမြင်၍ မေ့လျော့ကြောင်း နတ်စည်းစိမ်ကို မခံစားသေးပဲ သန်းခေါင်ယံအချိန် ဘုရားထံရောက် ရှိခိုးကာ သင့်ရာမှာရပ်ပြီး–</p> <p>၁။ မြတ်စွာဘုရား၊ ဇေတပန်ကျောင်းတော်သည် သီလစသည် ရှာမှီးကြရာ မြတ် သံဃာတို့၏ နေရာဖြစ်သည့်ပြင် ဘုရားကိုယ်တိုင် နေထိုင်သီတင်းသုံးရာ ဖြစ် သောကြောင့် တပည့်တော်၏ နှစ်သက်ခြင်းတရား တိုးပွားရပါသည်ဘုရား၊</p> <p>၂။ မဂ်၌ယှဉ်သော စေတနာ ပညာ၊ ဝိတက်၊ ဝီရိယ၊ သတိ၊ သမာဓိ၊ သမ္မာဝါစာ၊ သမ္မာကမ္မန္တ၊ သမ္မာအာဇီဝ၊ မဂ်သီလ၌တည်ပြီးသူ၏ မြတ်သော အသက်မွေး ခြင်း၊ ဤမဂ္ဂင် ၈-ပါးအကျင့်တရားဖြင့်သာ သတ္တဝါများ ကိလေသာမှ စင်ကြယ်ကြကုန်၏၊ အနွယ် ဥစ္စာဖြင့် မစင်ကြယ်နိုင်ကြပါ။</p> <p>၃။ ထို့ကြောင့် မိမိအကျိုးကိုမြင်သော ပညာရှင်သည် သင့်သောအားဖြင့် ခန္ဓာ ၅-ပါးကို လက္ခဏာတင် ဆင်ခြင်ရာ၏၊ ထိုသို့ ဆင်ခြင်သည်ဆိုသော် ခန္ဓာ ၅-ပါး၌ ကိလေသာတို့မှ စင်ကြယ်နိုင်၏။</p> <p>၄။ အကြင်ရဟန်းသည် နိဗ္ဗာန်ကမ်းသို့ ဆိုက်ရောက်၏၊ ထိုရဟန်းသည် နိဗ္ဗာန် ရောက်ရခြင်းလျှင် လွန်သော အပိုင်းအခြားရှိ၏၊ သီလ ပညာဂုဏ်၊ ကိလေသာမှ ငြိမ်းခြင်းဂုဏ်တို့ဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည်သာ ချီးမွမ်းအပ် မြတ်ပေသည်... ဟု ၄-ဂါထာဖြင့် လျှောက်ထားသည်။</p> <p>အနာထပိဏ်နတ်သားသည် မိမိလျှောက်ထားချက်ကို ဘုရားရှင် အနုမောဒနာ ပြု သည်ဟု သိရှိဝမ်းမြောက်ကာ အသေပြုပြီး ကွယ်ပျောက်သည်။ နောက်နေ့ရောက် သောအခါ ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းတော်များအား နတ်သားတဦးလာရောက်၍ ၄-ဂါ ထာ လျှောက်ကြောင်း မိန့်ကြားသည်။ (အရှင်အာနန္ဒာ၏ အနုမာနဉာဏ်စွမ်းကို ထင် ရှားစေလိုရကား မည်သည့်နတ်သားဟု ထုတ်ဖော်မမိန့်ကြား။)</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား ချက်ချင်းပင် “အရှင်သာရိပုတ္တရာကို အလွန် ကြည်ညိုသော အနာထပိဏ်နတ်သား ဖြစ်ပါလိမ့်မည်”ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က မှန်းဆချက်မှန်ကြောင်း မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>၃။ တရားဟောတတ်သူတို့တွင် မစ္ဆိကာသဏ္ဍသား စိတ္တသူကြွယ်သည်အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးသား ဖြစ်၍ ဓမ္မကထိက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတယောက်ကိုအားကျ၊ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း သည်။</p> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက် မုဆိုးသားဖြစ်၍ လှံကိုင်ကာ တောသို့ သားကောင်ရှာ သွားစဉ် တောင်ခေါင်းတခု ကျောက်ဖျာ၌ ပံ့သကူသင်္ကန်း ခြုံနေသော ရဟန်းတပါးကို<br> <br>စာမျက်နှာ-240 <hr> မြင်ရလျှင် “ရဟန်းတပါး တရားထိုင်နေတာပဲဖြစ်မည်” မှတ်ကာ အိမ်ပြန်ပြီး ဖို ၂- ဖို၌ ဆွမ်းနှင့် အသားဟင်းကို တပြိုင်နက်ချက်၊ ကျက်လျှင် ရောက်လာသော ဆွမ်းခံ သံဃာ ၂-ပါးကိုလည်းလှူ၊ အိမ်ရှိလူများကိုလည်း ပြုစုရန်မှာထားပြီး ဆွမ်းနှင့်ဟင်းကို ယူကာ တောတွင်း ပြန်လာခဲ့သည်။</p> <h3>ပန်းပူဇော်ကျိုး ပန်းမိုးရွာ</h3> <p>မထေရ်ထံရောက်သော် သပိတ်ကိုယူကာ လုံလောက်စွာထည့်လျက် လမ်းမှ ခူးယူပါလာသောပန်းမျိုးစုံတို့ဖြင့် သပိတ်ကိုဆက်ကပ်ပြီး “ဖြစ်လေရာဘဝ၌ ဤကောင်းမှု ကြောင့် လက်ဆောင်ပဏ္ဏာ ထောင်ပေါင်းများစွာ ရရပါစေ၊ အဆင်း ၅-မျိုး ပန်းမိုး လည်း ရွာပါစေ” ဟု ဆုတောင်း၏။ မထေရ်မြတ်ကလည်း ကောဋ္ဌာသ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို အကျယ်ဟောကြားလိုက်သည်။ ယင်းမုဆိုး နတ်ပြည်ရောက်သော် ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ နတ်ပန်းမိုးရွာ၍ အခြားနတ်သားများထက်လည်း အဆင်းလှသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် မဂဓတိုင်း မစ္ဆိကာသဏ္ဍမြို့ သဌေးသားဖြစ်လာသည်၊ ဖွား မြင်စဉ် တမြို့လုံး ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ အဆင်း ၅-မျိုး ပန်းမိုးရွာသည်၊ မိဘများက ဖြစ်ရပ်ဆန်းကြယ်ပုံကို နိမိတ်ယူ၍ “စိတ္တသူငယ်”ဟု နာမည်မှည့်သည်။</p> <h3>အာယတန ၁၂-ပါး အားထုတ်၍ အနာဂါမ်</h3> <p>ဖခင်ကွယ်လွန်၍ သဌေးရာထူးရသောအခါ ပဉ္စဝဂ္ဂီအပါအဝင် မဟာနာမ်မထေရ် ကြွလာသဖြင့် စိတ္တသူကြွယ်သည် (အနာထပိဏ်ကဲ့သို့ သဌေးပင်တည်း၊ သူကြွယ်ဝေါ ဟာရသာ တွင်နေသည်။) ဣန္ဒြေကို ကြည်ညိုကာ ဆွမ်းကပ်ပြီး သူပိုင်သော ဂွေးတော ဥယျာဉ်သို့ ပင့်သွားပြီး ကျောင်းဆောက်လှူဒါန်းသည်၊ သူကြွယ်၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှုကိုမြင်သော မဟာနာမ်အရှင်မြတ်သည် သူကြွယ်အား အာယတန ၁၂-ပါး တရားကိုသာ အကျယ်ဝေဖန်၍ ဟောတော်မူရာ သင်္ခါရတရားတို့ကို ဝိပဿနာ ရှုဖူးသူဖြစ်၍ အားထုတ်ရာတွင် မကြာမီ အနာဂါမ်အရိယာ ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>အနာထပိဏ်နှင့် စိတ္တသူကြွယ် ထူးခြားမှု</h3> <p>အနာထပိဏ်ကား သောတာပန် ဒါနာဘိရတ ပုဂ္ဂိုလ်၊ စိတ္တသူကြွယ်ကား အနာ ဂါမ် ဒါနာဘိရတ၊ ဓမ္မာဘိရတ ၂-ဘက်ရ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်၊ ၂-ဘက်ရဖြစ်ပုံမှာ–</p> <p>ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်း ရောက်လာသော သံဃာများကို စိတ္တသူကြွယ်က နောက် တနေ့အိမ်ပင့် ဆွမ်းကပ်ရာ ဆွမ်းမစားမီ သူကြွယ်က မထေရ်ကြီးထံ ချဉ်းကပ်ပြီး“ဓာတ် များ၏ ထူးခြားမှု” ဆိုအပ်ရာတွင် အဘယ်မျှ ထူးခြားမှုကို ဘုရားဟောပါသနည်း”ဟု မေးလျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-241 <hr> မထေရ်ကြီးသည် သိသော်လည်း မဖြေရဲသဖြင့် ဆိတ်ဆိတ်သာ နေသည်၊ ဒုတိယ တတိယ မေးရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်သာနေရာ အငယ်ဆုံး ဣသိဒတ္တမထေရ်က မထေရ် ကြီးထံ ခွင့်ပန်ပြီး “ဓာတ်တို့၏ ထူးခြားမှုမှာ စက္ခုဓာတ်၊ ရူပဓာတ်၊ စက္ခုဝိညာဏ ဓာတ်(လ)မနောဓာတ်၊ ဓမ္မဓာတ်၊ မနောဝိညာဏဓာတ်တည်း”ဟု ဖြေကြားလိုက်သည်။ အဖြေကို သူကြွယ်သည် နှစ်သက်ကာ သံဃာများကို ဆွမ်းကပ်သည်၊ ကျောင်းပြန် ရောက်သောအခါ မထေရ်ကြီးကအရှင်ဣသိဒတ္တကို“ဤပြဿနာသင့်ဉာဏ်မှာကောင်းစွာ ထင်ပါပေ၏၊ ငါ့ဉာဏ်မှာမထင်ပါ၊ အခြားပြဿနာများ ရောက်လာလျှင်လည်း ငါ့ရှင် ဖြေဆိုပါ”ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <h3>အရှင်ဣသိဒတ္တစွမ်းရည်နှင့် ဝိနည်းလေးစားပုံ</h3> <p>နောက်တကြိမ် ဆွမ်းမကပ်မီ မထေရ်ကြီးကို “လောကသည် မြဲ-မမြဲ” စသော မိစ္ဆာ အယူနှင့်စပ်၍မေးရာ၌လည်း နည်းတူပင် အရှင်ဣသိဒတ္တက သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ရှိလျှင် မိစ္ဆာ အယူတို့ ဖြစ်ကြောင်းနှင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဖြစ်ပုံမဖြစ်ပုံ အခြင်းအရာများကို စိတ်ဖြာ၍ ဖြေပြသည်။</p> <p>ထို့နောင် စိတ္တသူကြွယ်က မေး၍ အဝန္တိတိုင်းမှ လာကြောင်း အရှင်ဣသိဒတ္တက ပြောရာ “အဝန္တိတိုင်း၌ တပည့်တော်မမြင်ဖူးပဲ မိတ်ဆွေဖြစ်နေသည့် ဣသိဒတ္တ အမျိုး ကောင်းသား ရဟန်းပြုနေပါသည်၊ အရှင်ဘုရား မြင်ဖူးပါသလား”ဟု ဆက်လျှောက် ပြန်သည်။ မြင်ဖူးကြောင်းမိန့်သဖြင့် “ထိုအရှင် ယခုဘယ်မှာလဲ”ဟု ထပ်မေးရာ၌ကား မဖြေပဲ ဆိတ်ဆိတ်သာ နေလိုက်သည်၊ “အရှင်ဘုရား ဣသိဒတ္တပါလော”ဟု လျှောက်ရာ ဟုတ်ကြောင်း ဝန်ခံသဖြင့် ဤမြို့မှာ သီတင်းသုံးဖို့နှင့် တကွ ပစ္စည်း ၄-ပါးပါ ဖိတ် ကြားသည်။</p> <p>“ကောင်းသည်ကို သင်သူကြွယ် ဆိုအပ်ပေ၏”ဟုမိန့်ပြီး (အနုမောဒနာ ပြုလို၍သာ ဤစကားမိန့်သည်၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး ခံယူလို၍ မဟုတ်။ ) သံဃာများ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး ကျောင်းတိုက်ပြန်ကြွကြရာ၊ အရှင်ဣသိဒတ္တကား “ဤမြို့မှာ မနေသင့်”ဟု ယူဆကာ အရပ် တပါး အပြီးကြွသွားတော့သည်။</p> <h3>အရှင်မဟကထေရ်၏ တန်ခိုးပြာဋိဟာ</h3> <p>အခါတပါး ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်း ကြွလာသော သံဃာတော်များအား စိတ္တ သူကြွယ်သည် မိမိနေရာ နွားခြံ၌ ထောပတ်နို့ဃနာဆွမ်းများ ဆက်ကပ်သည်။ သံဃာ များပြန်ကြွရာ နေပူရှိန်ပြင်းလှသဖြင့် အငယ်ဆုံးသံဃာ အရှင်မဟကထေရ်က မထေရ် ကြီးအား လျှောက်ထားခွင့်ပြုချက်ယူပြီး လေအေးလည်းတိုက်၊ မိုးလည်းအံ့၊ မိုးလည်း<br> <br>စာမျက်နှာ-242 <hr> တပေါက်ချင်းရွာအောင် တန်ခိုးဖြင့်ဖန်ဆင်းသည်တွင် အတူပါလာသော စိတ္တသူကြွယ်က “သံဃာငယ်၏တန်ခိုး ဤမျှ ကြီးပါပေစွ” ဟု ကြံစည်လိုက်သည်။</p> <p>ကျောင်းပြန်ရောက်သော အရှင်မဟကထံ သူကြွယ်က တန်ခိုးပြာဋိဟာပြဖို့ တောင်း ပန်ရာ ကျောင်းအဝင်ဝ (ခွေးအိပ်)၌ အပေါ်ရုံကို ဖြန့်ခင်း၍ မြက်စည်းကို ကြဲဖြန့် ထားစေပြီး အရှင်မဟကသည် ကျောင်းတွင်းဝင် တံခါးပိတ်ပြီး သော့ပေါက်တံခါးရွက်များ ကြားမှ မီးလျှံ ထွက်စေပြီး မြက်များကိုသာ လောင်စေ၍ အပေါ်ရုံကို မလောင်စေသော တန်ခိုးကို ပြလိုက်သည်။</p> <p>စိတ္တသူကြွယ်သည် အရှင်မဟကအား ဤမြို့မှာ သီတင်းသုံးဖို့နှင့် ပစ္စည်း ၄- ပါးပါ ဖိတ်ကြားသည်၊ အရှင်မဟကလည်း အနုမောဒနာပြုပြီး “ဤအရပ်၌ ငါမနေ သင့်”ဟုကြံပြီး အရပ်တပါး အပြီးကြွသွားသည်။</p> <h3>ရဟန္တာလောင်း ကျောင်းထိုင် အရှင်သုဓမ္မ၏ မစ္ဆရိယ</h3> <p>တပည့် ရဟန်း ၁၀၀၀-ခြံရံလျက် ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်း ကြွလာသော အဂ္ဂ သာဝက အရှင်မြတ် ၂-ပါးအား စိတ္တသူကြွယ်သည် ပူဇော်ပွဲကြီးကျင်းပရာ ထိုအချိန် က ထိုကျောင်းတိုက်ကြီး၏ အကြီးအကဲ အရှင်သုဓမ္မထေရ်သည် “ကျောင်းဒကာအလှူ ကျောင်းဘုန်းကြီးကိုမှမတိုင်ပင်”ဟု စိတ်ကွက်ကာ စိတ္တသူကြွယ်ကို“ဤလှူဖွယ်တွေထဲမှာ နှမ်းပျစ်တခုတော့ လိုသေးသည်”ဟု သူကြွယ်ကို မျိုးရိုးဇာတ်နှင့် စပ်၍ ဆဲရေးပြောဆို လိုက်သည်၊ (သူကြွယ်၏အမျိုးများတွင် ရှေးဦးပိုင်း၌ မုန့်သည်တဦး ရှိခဲ့သည်။) ထို အခါ စိတ္တသူကြွယ်က ရဟန်းစကား၊ လူစကား ဘာမျှမဟုတ်သည့် ကြက်မ ကျီးမကျ ဩက္ကလိအာဝါဒဖြင့် ပြန်ချေပသဖြင့် အရှင်သုဓမ္မစိတ်ဆိုးပြီး ဘုရားထံသွား လျှောက် ထားသည်။</p> <p>အရှင်သုဓမ္မသည် ဘုရားရှင်၏ ဩဝါဒအရ စိတ္တသူကြွယ်ကို တောင်းပန်ဝန်ချပြီး ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်းမှာပင် တရားပွားများ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>စရိတ်ခံ၍ ဘုရားရှင်ထံခေါ်သော စိတ္တသူကြွယ်</h3> <p>အရှင်သုဓမ္မထေရ် ရဟန္တာဖြစ်ပြီးနောက် စိတ္တသူကြွယ်သည် “ငါကား ဘုရား မဖူး မြော်ရခင်ပင် အနာဂါမ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ယခုဖူးမြော်မှသင့်မည်” ဟုကြံကာ အထည် စားရေရိက္ခာ လှည်း ၅၀၀-ပေါ် တင်စေပြီး “ဘုရားဖူးလိုသူများ လိုက်ကြ ပါ၊ ရိက္ခာတာဝန်ယူပါမည်”ဟု ဖိတ်ခေါ်ပြီး ရဟန်း၊ ယောင်္ကျား၊ မိန်းမ ၅၀၀၊ ဥပါသကာ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး ၅၀၀-ပေါင်း ၂၀၀၀၊ မိမိ၏အခြံအရံ ၁၀၀၀၊ လူ ၃၀၀၀-ဖြင့် ယူဇနာ ၃၀ ခရီးကို တနေ့တယူဇနာ သွားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-243 <hr> စိတ္တသူကြွယ်ဘုရားဖူးထွက်လာကြောင်း နတ်များသိသဖြင့် တယူဇနာတိုင်း၌ ယာယီ စခန်းများ ဖန်ဆင်းကြိုဆိုကြပြီး ဆွမ်း၊ ယာဂု၊ အဖျော်တို့ဖြင့် လိုလေသေးမရှိ ပြုစု ကြသဖြင့် သာဝတ္ထိရောက်သည်အထိ လှည်းပေါ်ပါ ပစ္စည်းများ မသုံးစွဲရပေ။</p> <h3>စိတ္တသူကြွယ်အား သာဝတ္ထိပြည်သားများ ကြိုဆိုကြ</h3> <p>ဘုရားရှင်ကလည်း ရှင်အာနန္ဒာအား စိတ္တသူကြွယ်ရောက်လာမည်၊ တစုံတရာတန်ခိုး ပြာဋိဟာများဖြစ်လိမ့်မည် ဟု မိန့်ကြားထားသဖြင့် သာဝတ္ထိပြည်သူများ စိတ်ဝင်စား ကာ စိတ္တသူကြွယ်ကို တွေ့မြင်ဖို့လမ်းခရီးဝဲယာတွင် လက်ဆောင် ပဏ္ဏာများနှင့် တကွ ကြိုဆိုနေကြသည်၊ စိတ္တသူကြွယ် ဘုရားရှင်၏ ဖဝါးတော် ၂-ဘက်ကို ဆုပ်ကိုင် ရှိခိုးစဉ် အဆင်း ၅-မျိုး နတ်ပန်းမိုးကြီး ရွာချသည်။</p> <p>စိတ္တသူကြွယ်သည် တလလုံး ဘုရားအနီး ဆည်းကပ်၊ သံဃာ အားလုံးကိုလည်း ဆွမ်းခံမကြွစေပဲ ဆွမ်းကပ်သည်၊ လှည်းပေါ်မှ ပစ္စည်းများ မသုံးရပါ၊ နတ် လူများပို့ သောလှူဖွယ်များကိုသာ သုံးစွဲလှူဒါန်းရသည်၊ တလပြည့်၍ ပြန်ခါနီးတွင် ဘုရားရှင် အား “လမ်းမှာ တလ၊ ဤကျောင်းမှာ တလ၊ ၂-လလုံးလုံး တပည့်တော် ယူလာ သော လှူဖွယ်များ မသုံးရပါ။ တနှစ် နေသော်လည်း လိုခွင့်ရမည် မဟုတ်ပါ၊ လှည်း ၅၀၀-မှလှူဖွယ်များ လှူခဲ့လိုပါသည်။ သိမ်းရမည့်နေရာ မိန့်တော်မူပါ”ဟု လျှောက် သဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာမှတဆင့် ညွှန်ပြရာ နေရာလပ်ကျောင်း၌ ချလှူခဲ့ပြီး လှည်းခွံ ချည်းပြန်ခဲ့သည်။</p> <h3>ပူဇော်ခံရမည့် ဂုဏ်အင်္ဂါများ</h3> <p>ထိုအခါ နတ်လူများ စုပြုံလာကြကာ “လှည်းခွံချည်း ပြန်ရမည့်ကံကို စီမံခဲ့ သလော”ဟု မခံနိုင်စကား ပြောကြားကြပြီး ရတနာ ၇-ပါးအပြည့် လှည်း ၅၀၀-၌ တင်ပေးလိုက်ကြသည်၊ အပြန် ခရီးတွင်လည်း အလာကဲ့သို့ တလမ်းလုံး နတ်များက ပြုစုကြသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်အား “ဤစိတ္တသူကြွယ် မြတ်စွာဘုရားထံ လာမှသာ ဤအပူဇော်မျိုး ခံရပါသလော”ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “အခြားနေရာ သွား လျှင်လည်း အပူဇော်ခံရမည်သာ”ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဓမ္မပဒ ပကိဏ္ဏကဝဂ်၌–</p> <p>“၁- လောကီ လောကုတ္တရာသဒ္ဓါ၊ ၂- သီလသိက္ခာ၊ ၃- အရိယာပုဂ္ဂိုလ်အခြံအရံ၊ ၄- ရွှေဥစ္စာ သူတော်ကောင်းဥစ္စာနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ဘယ်အရပ်သွားသွား ရောက် ရာမှာ လူနတ်များက ပူဇော်အပ်သည်”ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-244 </p><hr> <h3>စိတ္တသူကြွယ်ထံ နတ်များညွှန်ကြားလာပုံ</h3> <p>စိတ္တသူကြွယ် ကွယ်လွန်ခါနီး ရောဂါရောက်ချိန် တောတောင်သစ်ပင် ဆေးပင် မြက်ပင် စောင့်နတ်များ စုလာကြပြီး “စကြာမင်းဘဝ တောင့်တပါ”ဟု ဆိုကြရာ သူကြွယ်က “စကြာမင်းအဖြစ်လည်း မမြဲ၊ မခိုင်မာ၊ ပယ်စွန့်၍သာသွားရသည်”ဟုပြန် ပြောလိုက်သည်။ ထိုအသံကိုကြားသော ဆွေမျိုးများက ယောင်ယမ်းသည်ထင်ပြီး “အရှင့်သား၊ သတိထားပါ၊ မယောင်ပါနှင့်”ဟု ပြောဆိုရာ သူကြွယ်က အကြောင်း စုံပြန်ပြောလိုက်သည်၊ ဆွေမျိုးများက “နတ်များ ဘယ်အကျိုးမြင်၍ စကြာမင်း ဘဝ တောင့်တခိုင်းပါသနည်း”ဟု မေးရာ သူကြွယ်က “စိတ္တသူကြွယ်သည် အကျင့် သီလကောင်းသူဖြစ်၍ စကြာမင်းဘဝ တောင့်တလျှင် ရနိုင်ဖို့ သူတို့သန္တာန် အကြံဖြစ် ကြသည်၊ ထို့ကြောင့် တောင့်တခိုင်းသည်”ဟု ဆွေမျိုးများအား ပြန်ပြောရာ ဆွေ မျိုးများက“ထိုသို့ဖြစ်လျှင် ကျွန်ုပ်တို့အားလည်း ဆုံးမပါ”ဟု တောင်းပန်ကြသည်။</p> <h3>စိတ္တသူကြွယ်၏ နောက်ဆုံးတရား</h3> <p>ထိုအခါ စိတ္တသူကြွယ်က “ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် အရဟံ စသော ဂုဏ် ၉-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု ဘုရားရှင်အပေါ် ယုံကြည်မှုပြည့်စုံဖို့၊ တရားတော်သည် သွာက္ခာတတာ စသော ဂုဏ် ၆-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု တရားတော်အပေါ် ယုံကြည်မှု ပြည့်စုံဖို့၊ သံဃာတော်သည် သုပ္ပဋိပ္ပန္နတာ စသောဂုဏ် ၉-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု သံဃာတော် အပေါ် ယုံကြည်မှုပြည့်စုံဖို့၊ အိမ်၌ရှိသော လှူဖွယ်မှန်သမျှ အကျင့်သီလ ရှိသူများနှင့် မခွဲခြားဖို့” နောက်ဆုံးတရား ဟောကြားအားထုတ်စေပြီး ကွယ်လွန်ကာ ဗြဟ္မ ပြည်၌ ဖြစ်တော့သည်။</p> <p>၄။ သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးဖြင့် ပရိသတ်ကို ချီးမြှောက်တတ်သူတို့တွင် ဟတ္ထကအာဠဝက သီတင်းသည်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>ထိုသီတင်းသည်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသားဖြစ်၍ သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးတို့ဖြင့် ချီးမြှောက်ရာ၌ ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် အတိုင်း အာဠဝီမြို့ အာဠဝကမင်းသား ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>မိမိအသက်သာ ငဲ့ကွက်သောဘုရင်</h3> <p>အာဠဝကမင်းကြီး သမင်လိုက်ရန် တောသွားရာ ရသောသမင်ကိုသတ်၍ ထမ်းပြန် လာစဉ် နေပူ၍ ပညောင်ပင်ရိပ် ဝင်နားသည်။ ညောင်ပင်စောင့် အာဠဝကဘီလူးက စားရန်လက်ကိုင်ရာ လွတ်လမ်းရှာသောအားဖြင့် “နေ့စဉ် ယောက်ျားတယောက်နှင့် ထမင်းအိုးတလုံး ပို့ဆက်ပါမည်”ဟု ဝန်ခံစကားဆိုမှ ပြန်ခွင့်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-245 <hr> ထိုကတိအတိုင်း နှောင်အိမ်မှ ယောက်ျားတယောက်စီ ထမင်းအိုးနှင့်အတူ နေ့စဉ်ပို့သည်၊ နှောင်အိမ်လူကုန်သဖြင့် အသက်ကြီးသူများ ဖမ်းပို့ရန်စီရင်သေးသည်၊ တိုင်းပြည်ချောက်ချားမည်စိုး၍ အစီအစဉ်ပျက်ကာ ကလေးငယ်များကိုသာ ပို့ရန်စီစဉ် ပြန်၏၊ ကလေးမိခင်များနှင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်များ တိုင်းတပါးရှောင်နေကြရသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်အပေါ် မည်သူမျှ ကျော်မရ</h3> <p>ကမ္ဘာတသိန်းပါရမီရှင် အာဠဝကမင်းသား၏ ၃-မဂ် ၃-ဖိုလ်ရမည်ကို ဘုရားရှင် မြင်တော်မူ၍ ညနေချမ်း တပါးတည်း အာဠဝကဘီလူး၏ ဗိမာန်တံခါး ကြွသွားပြီး တံခါးစောင့် ဂဒြဘဘီလူးကို ဗိမာန်ဝင်ခွင့်တောင်းရာ “ဘုရားရှင်ဝင်တော်မူပါ၊ ဗိမာန် ရှင်ကိုတော့ ပြောဦးမှသင့်ပါမည်”ဟု လျှောက်ထားပြီး ဟိမဝန္တာ ဘီလူးအစည်းအဝေး တက်နေသော အာဠဝကဘီလူးထံသွားပြောသည်။ ဘုရားရှင်ကား ဘီလူးထိုင်ရာပလ္လင်၌ ထိုင်တော်မူပေပြီ။</p> <p>ထိုအချိန် သာတာဂိရိနှင့် ဟေမဝတဘီလူးများလည်း အာဠဝကဘီလူး ဗိမာန် ပေါ်မှ ဟိမဝန္တာဘီလူးအစည်းအဝေးသွားရာ သွားမရသဖြင့် အကြောင်းကို ဆင်ခြင် ရာတွင် ဘုရားရှင် အာဠဝကဗိမာန်၌ ထိုင်နေသည်ကိုမြင်၍ ဘုရားထံသွား ရှိခိုးပြီးမှ အစည်းအဝေးဆက်သွားသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ကို စစ်ထိုးသော သောတာပန်အလောင်း</h3> <p>“လောက၌ အမြတ်ဆုံးဘုရား ဗိမာန်မှာ သီတင်းသုံးသဖြင့် ဗိမာန်ရှင် အာဠဝက ဘီလူးကုသိုလ်ထူးပေစွ၊ ဘုရားထံသွား တရားနာပါ”ဟု ရောက်ရောက်ချင်း သာတာဂိရိ တို့က ပြောကြားရာ “ဦးပြည်းရဟန်း ငါ့ပလ္လင်မှာ ထိုင်နေသည်ကို ပြောဆိုကြသည်” ဟု ကြံကာ အာဠဝကဘီလူး စိတ်ဆိုးပြီး “ယနေ့ရဟန်းဂေါတမနှင့် ကျွန်ုပ်တိုက်ပွဲဖြစ် မည်၊ ကျွန်ုပ်ဘက်က ကူညီပါ”ဆိုပြီး ညာခြေမြှောက်၍ ယူဇနာ ၆၀ ရှိ တောင်ထွဋ် ကို နင်းရာ ၂-ခြာကွဲသွားသည်။</p> <p>တညလုံး ဘုရားရှင်ကို အာဠဝကတိုက်ခိုက်ရာ အရာမရောက်သဖြင့် ဘုရားထံမှောက် ချဉ်းကပ်ပြီး ပုစ္ဆာ ၈-ချက်မေး၊ ဘုရားရှင်ကဖြေ၊ ဒေသနာအဆုံး အာဠဝက သောတာပန်တည်သည်။</p> <h3>ကိုယ်ပချစ်က အဓိက၊ သားတော်ခဲရာအချိန်</h3> <p>နက်ဖြန် အရုဏ်တက် ကလေးပို့ရန် တမြို့လုံးကလေးရှာကြည့်၊ မရသဖြင့် မင်းကြီးအား လျှောက်ထားရာ “ကူသင့် မယူသင့် ရွေးမနေနှင့်၊ ငါကိုယ်အသက်ရှင်လျှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-246 <hr> သားရမှာပဲ” ဟု မိန့်သဖြင့် မိခင်မိဖုရားကြီး ငိုစဉ်ပင် အာဠဝက မင်းသားကိုယူ၍ ထမင်းအိုးနှင့်အတူ ဘီလူးထံ ပို့ကြသည်။</p> <p>အရိယာဘီလူးသည် ရှက်သဖြင့် မျက်နှာအောက်ချ ထိုင်နေချိန် ဘုရားရှင်က “အာဠဝက၊ သင့်အတွက် ရှက်ဖို့မလို၊ မင်းသားကိုယူပြီး ငါဘုရားလက်ပေါ်ပို့” မိန့်မှ လက်ခံပြီး ဘုရားထံပို့သည်၊ ဘုရားရှင်က ဘီလူးလက်အပ်၊ ဘီလူးက မင်းချင်း များလက် ပြန်ထားသည်၊ ဤသို့ လက်ဆင့်ကမ်း ရောက်ရသောကြောင့် ဟတ္ထက အာဠာဝကမင်းသား အမည်တွင်သည်။</p> <p>မင်းချင်းများလည်း မင်းသားကိုယူကာ အာဠဝကမင်းကြီးထံသွား အကြောင်းစုံ လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ဘေးကင်းလိုလျှင် ဘုရားထံပါဝင်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ဘီလူးကို သပိတ် သင်္ကန်းယူစေပြီး အာဠဝီမြို့ကြွရာ မြို့ရောက်ခါ နီးမှ ဆုတ်ကန်ဆုတ်ကန် ဘီလူးဖြစ်လာသည်။ ဘုရားရှင်က “အာဠဝက၊ သင်ကြောက်နေ သလား” မေးရာ “တပည့်တော်ကြောင့် သူတို့မိဘ သားမယားများ သေရသည်ဆိုပြီး တပည့်တော်ကို ခဲ တုတ်များနှင့် ပစ်မည်စိုး၍ ဆုတ်မိပါကြောင်း” လျှောက်ထား သည်။</p> <p>“ငါဘုရားနှင့်အတူသွားသော သင့်အဖို့ ကြောက်ဖို့မလို၊ ရဲရဲလိုက်ပါ” ဟု မိန့်မှ လိုက်ရာ မြို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း တောအုပ်သို့ အရောက် အကြိုလာသော မင်းနှင့် ပြည်သူ များလည်း ရောက်လာကြရာ ဘုရားရှင် တရားဟောတော်မူသည်၊ ဒေသနာအဆုံး ၈-သောင်း ၄-ထောင် အကျွတ်တရားရကြ၊ ဘီလူးအတွက်လည်း နေရာပေး၍ နှစ်စဉ်ပူဇော်ကြသည်၊ ဘီလူးကလည်း ရဟန်းဖြစ်သဖြင့် ပြည်သူများကို စောင့်ရှောက် သည်။</p> <h3>ပရိသတ်ကို ကျေနပ်အောင် ချီးမြှောက်နည်း</h3> <p>ဟတ္ထကအာဠဝကမင်းသား လူလားမြောက်၍ အရွယ်ရောက်သော် ဘုရားတရား တော် ကြားနာရသဖြင့် အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ အမြဲမပြက် သီတင်းသည် အရိယာ ၅၀၀ ခြံရံသွားလာသည်၊ အာဠဝက၏ ယဉ်ကျေးသော ပရိသတ်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်က “ဤ မျှများသော ပရိသတ်ကို သင်ဘယ်ပုံ ချီးမြှောက်သနည်း” ဟု မေးရာ–</p> <p>၁။ ပေးမှကြိုက်မည့်သူကို ပေးခြင်း၊ ၂။ စကားကို ချိုမှကြိုက်မည့်သူကို ချိုသာ စွာပြောခြင်း၊ ၃။ ကူညီမှ ကြိုက်မည့်သူကို ကိစ္စကြီးငယ်များမှာ ကူညီပေးခြင်း၊ ၄။ အဆင့်တူထားမှ ကြိုက်မည့်သူကို အဆင့်တူထားခြင်းဖြင့် ချီးမြှောက်ပါကြောင်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-247 <hr> ၅။ မွန်မြတ်သောဝတ္ထုကို ပေးလှူသူတို့တွင် သာကီဝင်မင်းမျိုး မဟာနာမ်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>မဟာနာမ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ပဏိတဒါယက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည် သာကီဝင်မင်းသား(အရှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ နောင်တော်) မဟာနာမ် ဖြစ်လာသည်။ ဘုရားရှင်နှင့် တွေ့တွေ့ချင်း သောတာပန် တည်သည်။</p> <h3>ဆဗ္ဗဂ္ဂီတို့ မရအရ အလှူခံကြသည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေရဉ္စာ ဝါဆိုပြီး၍ ဝါကျွတ်ချိန် ကပိလဝတ်ပြည် နိဂြောဓာရုံ သီတင်းသုံးစဉ် ဘုရားထံလာပြီး “ဝေရဉ္စာမှာ သံဃာဆွမ်းဆင်းရဲသည်ဟု ကြားရပါ သည်၊ ၄-လ သံဃာကို လုပ်ကျွေးပါရစေ၊ သံဃာများကိုယ်မှာ ဩဇာသွင်းလိုပါ သည်” လျှောက်ထားကာ မွန်မြတ်သော ဘောဇဉ် စတုမဓူစသည်များဖြင့် ပြုစုသည်၊ နောက်ထပ် ၄-လ ၂-ကြိမ် တနှစ်လုံးပြုစုအပြီး ထိုထက်အလွန်ကိုကား ဘုရားရှင် ဝန်ခံချက် မပေးပေ။</p> <h3>လျှောက်ထားချက်</h3> <p>ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းများ၏ သဒ္ဓါတရားပျက်ဖွယ် အတင်းအကြပ်ပြောဆိုမှုကြောင့် သိက္ခာ ပုဒ်ဖြင့်တားမြစ်ပြီး ဖြစ်၍ လက်မခံပါ။</p> <p>မဟာနာမ်သည် ထိုအချိန်မှစ၍ ရောက်လာသမျှ သံဃာကိုပြုစုသည်၊ မဟာနာမ်၏ ဂုဏ်သတင်းလည်း ထင်ရှားရကား ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။<br> ၆။ နှစ်သက်ဖွယ်ဝတ္ထုကို လှူတတ်သူတို့တွင် ဥဂ္ဂသူကြွယ်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ မနာပ ဒါယက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းသည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဝေသာလီသဌေးသားဖြစ်၍ ငယ်စဉ်က အမည်သီးခြား မထင်ရှားသော်လည်း အရွယ်ရောက်လတ်သော် အလုံးအရပ် တင့်တယ်မြင့်မားသည့် ပြင် ဂုဏ်သတင်းလည်း မြင့်မောက်ထင်ရှား၍ ဥဂ္ဂသဌေးတွင်သည်၊ ဘုရားရှင်နှင့် တွေ့ ကွေ့ချင်းပင် သောတာပန်တည်၍ နောက် အနာဂါမ်အဆင့်အထိ ရောက်လာသည်။</p> <h3>ဥဂ္ဂသဌေး အတွေးအရ ဘုရားရှင်ကြွရသည်</h3> <p>အရွယ်ကြီးလတ်သော် “ငါကြိုက်သမျှ ဘုရားလှူပေအံ့၊ စိတ်ကြိုက်လှူလျှင် စိတ် ကြိုက်ကျိုးရသည်ဟု ဘုရားဟောထားသည်ကို ငါကြားဖူးသည်” ဟု ကြံစည်ပြီး “ငါ့ စိတ်သိ ဘုရားရှင် အိမ်တံခါးဝကြွလာလျှင် ကောင်းမှာပဲ”ဟု ကြံစည်ပြန်ရာ ဘုရားရှင် သိသဖြင့် သံဃာနှင့်တကွ အိမ်တံခါး ထင်ရှားစွာ ရောက်လာတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-248 <hr> သဌေးသည် အတိုင်းထက်အလွန် ဝမ်းမြောက်စွာ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ရသာမျိုးစုံတို့ဖြင့် လုပ်ကျွေးပြီး “စိတ်ကြိုက်လှူလျှင် စိတ်ကြိုက်ကျိုးရ၏ဟု ကြားဖူး ကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် တပည့်တော်ကြိုက်သမျှ လှူအပ်ပြီးဖြစ်ပါစေ” ဟု လျှောက် ထားခွင့်ပြုချက်ယူပြီး ထိုအချိန်မှစပြီး ကောင်းနိုးရာရာ လှူတော့သည်။</p> <h3>သူကြိုက်၍ လှူသော လှူဖွယ်များ</h3> <p>၁။ အင်ကြင်းပွင့်အဆင်းရှိရသာ ခဲဖွယ်၊ ၂။ ဆီးသီးဖြင့်ချက်သော ဝက်သား ဟင်း၊ ၃။ ကံစွန်းရွက်ဆီပြန်ကြော်၊ ၄။ ဟင်းရည်သောက်နှင့် ဒံပေါက်ဆွမ်း၊ ၅။ ကာသိကတိုင်းဖြစ်အဝတ်၊ ၆။ ပလ္လင်မွှေးရှည်ကော်ဇော၊ သားမွေးခင်း ဝံပိုင်ရေ အခင်း၊ မျက်နှာကြက်နီနှင့် အုံးနီ ၂ ဘက်ရှိသောနေရာ၊ တသိန်းကျော်တန် စန္ဒကူ၊ ထိုင်ခုံ အစထား၍ အိပ်ရာနေရာအားလုံးစုပြီး မအပ်သည်ကို ဆိုင်ပို့၊ အပ်သောပစ္စည်း များကို ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ ၅၀၀-အား လှူသည်။</p> <h3>သူများအကြိုက်ပေး ကိုယ်ကြိုက်ရွေးယူ</h3> <p>အလျား ၂-တောင့်ထွာ၊ အနံ တတောင့်ထွာရှိ စန္ဒကူးနှစ်ထိုင်ခုံကို အလှူခံပြီး ပိုင်းဖြတ်ကာ မျက်စဉ်းကြိတ်ရန် စီမံသည်။ အားလုံး အလှူခံပြီး ဘုရားရှင်က “စိတ်ကြိုက် ဝတ္ထုကပ်လှူသူသည် စိတ်ကြိုက်ကျိုးကို မုချရသည်၊ ဖြောင့်မတ်သော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ စိတ်ပါလက်ပါဆန္ဒပါလျက် အဝတ် အိပ်ရာနေရာ၊ စားသောက် ဖွယ် ပစ္စည်းများစွာတို့ကို လှူသူ သူတော်ကောင်းသည် စိတ်ကြိုက်ကျိုးကို မုချရသည်” စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>အနာဂါမ်ဥဂ္ဂသဌေး ကွယ်လွန်သော် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ့ပြည် ရောက်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ ပြည်မှ သာဝတ္ထိ ဇေတဝန်ဘုရားထံတော် ညဉ့်အချိန်လာ၍ ရှိခိုးစဉ် ဘုရားရှင်က “ဥဂ္ဂ ဗြဟ္မာ၊ သင့်အလို ပြည့်စုံရဲ့လော”ဟု လူ့ဘဝကပင် တောင့်တသော အရဟတ္တဖိုလ် ရ-မရ မေးတော်မူရာ ယခုဗြဟ္မာဘဝ အရဟတ္တဖိုလ်ဖြစ်၍ ဥဂ္ဂဗြဟ္မာက “တပည့်တော်အလို အတိုင်း ပြည့်စုံပါသည်”ဟု ပြန်လျှောက်သည်၊ ထို့နောင် ဘုရားရှင်က မနာပဒါယီ လဘတေမနာပံ စသော ၂-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ သံဃာကို လုပ်ကျွေးတတ်သူတို့တွင် ဥဂ္ဂတသဌေးသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သဌေးအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရား လက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်၍ သံဃ ပဋ္ဌာက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ဝဇ္ဇီတိုင်း ဆင်ရွာ သဌေးသား ဥဂ္ဂတ ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-249 <hr> ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ဆင်ရွာ နာဂဝန်ဥယျာဉ်သို့ ဒေသစာရီကြွချီရောက် ရှိချိန် ၇-ရက်ပတ်လုံး ကချေသည်များဖြင့် မူးယစ်သောက်စား ပျော်ပါး နေသော ဥဂ္ဂတသဌေးသည် ဥယျာဉ်သို့အသွား ဘုရားကိုဖူးရလျှင် အားကြီးသော ရှက်ကြောက် စိတ်ဖြင့် ဘုရားအနီးရောက်လျှင် အမူးပျောက်တော့သည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ထံ အနာဂါမ်ဖြစ်သော အရက်သမား</h3> <p>ဘုရားရှင်တရား ကြားနာပြီး အနာဂါမ်တည်သောအခါ ကချေသည်များချမ်းသာ သလို သွားခိုင်းပြီး သံဃာအားသာ လှူဒါန်းပြုစုနေသည်၊ ညဉ့်အချိန် နတ်များလာ ပြီး “ဤ ရဟန်းကား ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးရ ရဟန္တာ၊ ဤရဟန်းကား အဘိညာဉ် ၆-ပါးရ ရဟန္တာ၊ ဤရဟန်းကား သီလရှိသူ၊ ဤရဟန်းကား သီလမရှိသူ” ဟု သဌေးအား လာပြောကြသော်လည်း ဒုဿီလတို့အတွက် သဒ္ဓါမပျက်ပဲ လှူဖွယ်ကို သီလဝန္တ ဒုဿီလ မခွဲခြား တန်းတူပင် သံဃာ့ဂုဏ်သိ၍ လှူသည်။ ဘုရားထံ သွားလျှင်လည်း ဒုဿီလ အပြစ်မပြောပဲ သီလဝန္တတို့၏ ဂုဏ်ကိုသာ ချီးကျူးလျှောက်ထားသည်။</p> <p>(အထက် ဝေသာလီ ဥဂ္ဂ၊ ယခုဆင်ရွာ ဥဂ္ဂတ-သဌေး ၂-ဦးလုံး အံ့ဖွယ် ၈- ပါးစီ ရှိကြသည်၊ အင်္ဂုတ္တိုရ် အဋ္ဌကနိပါတ်၌ တွေ့ရလတ္တံ့ ။)</p> <h3>၈။ သာသနာ၌ သက်ဝင်၍ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုသူတို့တွင် သူရမ္ဗဋ္ဌသဌေးသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သဌေးအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ အဝေစ္စ ပသန္နဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သူရမ္ဗဋ္ဌသဌေးဖြစ်လာပြီး သာသနာပ တိတ္ထိများကို လှူ ဒါန်းပြုစု ကိုးကွယ်သည်။</p> <p>သဌေး၏သောတာပန်ဖြစ်ကြောင်း ရှေးကောင်းမှုကိုမြင်၍အိမ်တံခါးသို့ ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံကြွလာရာ “မြတ်သောမင်းမျိုးဖြစ်၍ ထင်လည်း ထင်ရှားသော ရဟန်းဂေါတမ ထံ မသွားလျှင်မသင့်”ဟု ကြံပြီး ရှိခိုး၍ သပိတ်ယူကာ အိမ်တွင်းပင့် ဆွမ်းကပ်သည်၊ စရိုက်နှင့်လျော်သောတရားကို ဟောကြား၊ သောတာပန်တည်ပြီးမှ ဘုရားရှင်ကျောင်း ပြန်သည်။</p> <h3>မာရ်နတ်သရမ်း အကဲစမ်းခြင်း</h3> <p>“ဤသဌေးကား ငါတို့ဘက်သားဖြစ်သည်၊ ယနေ့သူ့အိမ်ဘုရားကြွသည်၊ တရားနာ၍ အရိယာဖြစ်ပြီလော၊ ငါ့ပိုင်နက်မှ လွတ်မလွတ် သိအောင်ပြုမည်” ဟု မာရ်နတ်ကြံကာ ဘုရားရှင်နှင့် ပုံတူဖန်ဆင်းပြီး သဌေးအိမ် တံခါး ရပ်တည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-250 <hr> “ဘုရားရှင် ကြွလာပြန်ပြီ”ဟု သဌေးကြား၍ “ဘုရားရှင်များ အကြောင်းမဲ့ ကြွရိုး မရှိ၊ ဘာ့ကြောင့်ပါလိမ့်”ဟု ဘုရားအမှတ်ဖြင့် လျင်မြန်စွာ မာရ်နတ်ထံသွား ရှိခိုး၍ အကြောင်းကို မေးလျှောက်သည်၊ ဘုရားဟန်ဆောင်သော မာရ်နတ်ကား “တရား တခု မဆင်ခြင်ပဲ ခန္ဓာငါးပါးလုံး အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တဟု ငါဘုရား အဟော များခဲ့ သည်၊ အမှန်မှာ ခန္ဓာ ၅-ပါးလုံး အနိစ္စစသည်မဟုတ်ကြ၊ မြဲကြ၊ ခိုင်ကြ အခါခပ်သိမ်း တည်ကြသော အချို့ ခန္ဓာများ ရှိကြသေးသည်” ဟု အမှားပြင် တရားဟောကြား လိုက်သည်။</p> <h3>အရိယာများကို မာရ်နတ်မလှည့်ပတ်နိုင်</h3> <p>ဤစကားသည် အလွန်ဝန်လေး၍ အရေးကြီးလှသည်၊ မဆင်ခြင်ပဲ ဘုရားရှင်များ ဟောကြားသည် မရှိ၊ မာရ်နတ်သည် ဘုရား၏ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်လေတော့ဤသူမာရ်နတ် ဖြစ်ရမည်”ဟု သဌေးသည် ကြံစည်ပြီး“သင်မာရ်နတ်ဖြစ်ရမည်”ဟု တိုက်ရိုက်မေးလိုက်ရာ အရိယာတို့၏ စကားသည် မာရ်နတ် အဖို့ ပုဆိန်နှင့် ပေါက်သလို ဖြစ်ရကား ဟန် မဆောင်နိုင်တော့ပဲ “မာရ်နတ်ပါ”ဟု ဝန်ခံရတော့သည်။</p> <p>“သင့်လို မာရ်နတ် ရာထောင်သော်လည်း ငါ့သဒ္ဓါကို လာ၍ မလှုပ်စွမ်းနိုင်၊ ငါ့ အား ဘုရားဟောခဲ့သည်မှာ “သင်္ခါရအားလုံး အနိစ္စ”ဟု သောတာပတ္တိ မဂ်အထိ သိစေပြီး ဟောခဲ့သည်၊ ငါ့အိမ်တံခါး သင်မရပ်လာလင့်”ဟု လက်ဖျစ်တီးလိုက်ရာ မာရ်နတ်သည် မနေနိုင်တော့ပဲ ပျောက်ကွယ်သွားသည်။</p> <p>သဌေးသည် ညနေချမ်း ဘုရားထံသွား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားသည်။ ထိုဖြစ် ရပ်ကို အကြောင်းပြု၍ ယင်းဧတဒဂ်ချီးမြှင့်ခံရသည်။</p> <h3>၉။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ကြည်ညိုသူတို့တွင် အဘယမင်းသား၏ မွေးစားသား ဇီဝကသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ဆရာဇီဝက အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ပုဂ္ဂလပ္ပသာဒ ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကိုအားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အဘယမင်းသားကို စွဲ၍ သာလဝတီပြည့်တန် ဆာမ၏ သားဖြစ်လာသည်။</p> <h3>သွေးပြော၍ သားဖြစ်သော ဇီဝက</h3> <p>ပြည့်တန်ဆာမများ ထုံးတမ်းအရ သမီးမွေးလျှင် ကျွေးမွေးသုတ်သင်၊ သားမွေး လျှင် စွန့်ပစ်မြဲ ဖြစ်ရကား သားငယ်ကို စကောစုတ်ဖြင့် အမှိုက်ပုံ၌ ပစ်ထားလိုက်သည်၊ ခမည်းတော် ဗိမ္ဗိသာရမင်းထံ အခစားသွားသော အဘယမင်းသားသည် “ကျီးများ ဝိုင်းအုံနေရာ” ကို မြင်၍ မင်းချင်းများအား စေလွှတ်ကြည့်စေသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-251 <hr> “ဖွားစ ကလေးငယ်ပါ၊ အသက်ရှင်ပါသေးသည်”ဟု မင်းချင်းများက တင်ပြသဖြင့် မွေးမြူဖို့ နန်းတွင်းပို့စေသည်၊ “အသက်ရှင်သေးသည်”ဟူသော စကားအရ ဇီဝက အဘယမင်းသား၏ မွေးစားသားဖြစ်၍ ကောမာရဘစ္စ အမည်ရသည်။</p> <h3>ဆရာဇီဝက သမားခ ရပုံ</h3> <p>၁၆-နှစ်သားတွင် တက္ကသိုလ်မှ ဆေးသိပ္ပံသင်တန်း ပြီးဆုံး၍ ခမည်းတော် ဗိမ္ဗိသာရ မင်းကြီး၏ သမားတော်ဖြစ်လာသည်၊ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်း ရောဂါကို ပျောက်အောင် ကုသရာ ဆန်လှည်းအစီး ၅၀၀၊ ငွေတသောင်း ၆-ထောင်၊ အရံပုဆိုး တထောင်နှင့် အတူ တန်ဖိုးအနဂ္ဃထိုက်သည့် သိဝိတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးအစုံကို သမားတော်ခ ရခဲ့သည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဂိဇ္ဈကုဋ် တောင်ပေါ်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေသော ဘုရားရှင်၏ ဒေါသမလ ဓာတ်အားကြီးသော ကိုယ်တော်၌ သိမ်မွေ့သော ဝမ်းလားဆေးကို ဆက်ကပ်ယင်း “ဘုရားရှင်အတွက် ပစ္စည်း ၄-ပါးလုံး ငါ့ဥစ္စာချည့် ဖြစ်ပါစေ”ဟု ကြံစည်ပြီး မိမိပိုင် သရက်ဥယျာဉ်၌ ဘုရားရှင်ကို သီတင်းသုံးစေကာ ဆေးဝါးလည်း ကုသပေးလျက် သိဝိတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးအစုံကို ကိုယ်တော်တိုင် ဝတ်ရုံဖို့ လျှောက်ထား ဆက်ကပ် သံဃာအားလည်း ပုဆိုးတကောင်စီ လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>၁၀။ ငါဘုရားနှင့် အကျွမ်းဝင်သော စကားကို ဆိုသူတို့တွင် နကုလပိတု သူကြွယ် သည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ဝိဿာသက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းသည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြို့ သဌေးသား နကုလပိတု ဖြစ်လာ သည်၊ သား နကုလ၏ အမည်ကို စွဲ၍ ဖခင်ကို နကုလပိတု၊ မိခင်ကို နကုလမာတာဟု ခေါ်တွင်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သံဃာများနှင့် ဒေသစာရီ ကြွချီ၍ (မြို့တည်၊ မိကျောင်းမည်သောကြောင့်)သုသုမာရဂိရမြို့(ဘေသကဠာ ဘီလူးမ အုပ်စိုးသောကြောင့်) ဘေသကဠတော ၌ ရောက်ရှိ သီတင်းသုံးစဉ် နကုလပိတု သဌေးကြီး ဇနီးမောင်နှံသည် မြို့သားများနှင့် အတူ ဘုရားထံ ရောက်လာကြသည်။</p> <h3>ဘဝ ၂-ထောင် သံယောဇဉ်နှောင်</h3> <p>သဌေးကြီး ဇနီးမောင်နှံသည် ဘုရားရှင်ကို မြင်မြင်ချင်း “ငါတို့သားကြီး”ဟူသော အမှတ်ဖြင့် ဘုရားခြေတော်ရင်း ဝပ်ပြီး “ယခုလောက် ကြာအောင် ခမည်းတော်<br> <br>စာမျက်နှာ-252 <hr> မယ်တော်တို့ကို ပစ်ထားပြီး သားကြီး ဘယ်များ သွားနေသနည်း”ဟု လျှောက် ထားကြသည်။</p> <p>နကုလပိတုသည် ဘဝ ၅၀၀-ဘုရားရှင်၏ ခမည်းတော်၊ ဘဝ ၅၀၀-ဘထွေး၊ ဘဝ ၅၀၀-ဘကြီး၊ ဘဝ ၅၀၀-ဦးကြီး ဦးလေးတော်စပ်ခဲ့သည်။ နကုလမာတာသည်လည်း ဘဝ ၅၀၀-မယ်တော်၊ ဘဝ ၅၀၀-မိထွေး(အမေ့ညီမ) ဘဝ ၅၀၀-မိကြီး၊ ဘဝ ၅၀၀-အရီးကြီး အရီးလေး (အဖေနှမ) တော်စပ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ရင်းနှီး ချစ် ကျွမ်းဝင်ကြသည်။</p> <h3>ရင်းနှီးသည့်အလျောက် ရှက်ကြောက်ကင်းပုံ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ယင်းမောင်နှံတို့ စိတ်ကျေနပ်အောင် ခွင့်ပြုပြီး ကျေနပ်မှ အလို အာသယကို သိကာ တရားဟောတော်မူရာတွင် ၂-ဦးလုံး သောတာပန် တည်သွားကြသည်။ ဇနီးမောင်နှံ အရွယ်ကြီးချိန် နောက်တခေါက် ဘုရားရှင် အရောက်တွင် နောက်နေ့ သံဃာများနှင့်တကွ ဘုရားရှင်အား ဆွမ်းကပ်ပြီး နကုလပိတုသဌေးကြီးက ဘုရားရှင် အား--</p> <p>“မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်ငယ်စဉ် ငယ်ရွယ်သူ နကုလ မာတာကို လက်ထပ်ခဲ့စဉ် ကစ၍ စိတ်ဖြင့်လည်းလွန်၍ ကျင့်မိသည်ဟု မသိဖူးပါ၊ ကိုယ်ဖြင့်ကား ဆိုဖို့မရှိတော့ပါ၊ မြတ်စွာဘုရား၊ ယခုဘဝရော နောက်ဘဝပါ တပည့်တော်တို့ အချင်းချင်း မြင်နေချင် ကြပါသည်”ဟု လျှောက်ထားရာ နကုလမာတာ သဌေးကတော်ကြီးကလည်း အလားတူ ပင် အားကျမခံ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <h3>သံသရာမှာမခွဲ နိဗ္ဗာန်ထိ တွဲလိုကြလျှင်</h3> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က သဌေးကြီးဇနီးမောင်နှံတို့ကို “ယခုဘဝရော နောင်ဘဝပါ အချင်းချင်း မြင်နေချင်ကြလျှင် ၂-ဦးလုံး သဒ္ဓါ သီလ စာဂ ပညာ တူကြရမည်”ဟု မိန့် တော်မူပြီး ဥဘော သဒ္ဓါ ဝဒညူစစသော ၃-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၇။ သတ္တမဝဂ်</h3> <p>၁။ ရဟန်းတို့၊ ရှေးဦးဆုံးကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်း သရဏဂုံသို့ ရောက်သူ ဥပါသိ ကာမတို့တွင် သေနိယသဌေးသမီး သုဇာတာသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>သုဇာတာအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ပထမ သရဏဂမနဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆု တောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ ဥရုဝေဠတောအနီး သေနာနိဂုံး သေနိယသဌေး သမီး သုဇာတာဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-253 <hr> စိတ်ကြိုက်လင်ရ နတ်မသည်ထင်</p> <p>အရွယ်ရောက်သော် “အမျိုးတူယောက်ျားရ ပထမဆုံးသား မွေးရလျှင် နှစ်စဉ် ဗလိနတ်စာပူဇော်ပါမည်”ဟု ညောင်ပင်စောင့်နတ်ကို တိုင်တည် ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ယင်းဆုတောင်းပြည့်၍ ပူဇော်ခဲ့ရာ သားဦးယသ သည်ပင် အိမ်ထောင်ကျ၊ နှစ်ပေါင်း ၂၀-ကျော်မျှ ကြာခဲ့ပေပြီ။</p> <p>သုဇာတာသဌေးကတော်ကြီးသည် ဘုရားလောင်း ဒုက္ကရစရိယာကျင့်၍ ၆-နှစ်ပြည့် သော မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့ သန်းခေါင်ကျော်တွင် အစေခံ များနှင့် နွားနို့ညှစ်သည်၊ သားငယ်များသည် မိခင်နွားမကြီး နို့တိုင်နား ဒီနေ့မကပ် ကြပါ၊ နို့ညှစ်ခွက် နို့တိုင်နားရောက်လျှင် မညှစ်ပဲနို့ရည်များယိုကျလာသည်။ ထို အံ့ဖွယ်ကိုမြင်၍ သုဇာတာကိုယ်တိုင် နို့ရည်ခံပြီး မီးမွှေးကာ နို့ဆွမ်းချက်သည်။</p> <h3>ဃနာနို့ဆွမ်း၌ အမျိုးမျိုးသောအံ့ဖွယ်</h3> <p>ဃနာဆွမ်းကျိုစဉ် အမြှုပ်ကြီးများ လက်ယာရစ်လည်သော်လည်း အပြင်မကျပေ။ မဟာ ဗြဟ္မာထီးမိုး၍ လောကပါလနတ်မင်း ၄-ဦး သန်လျက်ကိုင်စောင့်သည်၊ သိကြားမင်း မီးထိုး၍ ၄-ကျွန်းလုံးရှိ ဩဇာများကို အိုးတွင်းသို့ နတ်များသွင်းကြသည်၊ သုဇာတာ သည် ကျွန်မပုဏ္ဏာအား အံ့ဖွယ်များခေါ်ပြပြီး “ငါတို့ညောင်စောင့်နတ် ယနေ့အလွန် စိတ်ကြည်နေသည်၊ နတ်မင်းနေရာ ညောင်ပင်ကို လျင်မြန်စွာ သုတ်သင်ချေပါ”ဟု ခိုင်း လိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားလောင်းသည် လပြည့်နေ့နံနက်စောစောပင် ညောင်ပင်ရင်း၌ ဆွမ်းခံချိန်ကို ဆိုင်းနေရာ နေရာပြင်လာသော ကျွန်မပုဏ္ဏာမြင်သဖြင့် အိမ်ပြန်ပြီး “ညောင်စောင့် နတ်မင်းဆင်း၍ ညောင်ပင်ရင်းထိုင်နေပါသည်”ဟု သုဇာတာအား တင်ပြရာ “သင့် စကားမှန်လျှင် ကျွန်အဖြစ်မှနုတ်မည်”ဟု ပြောဆိုပြီး ဝတ်စားတန်ဆာဆင်ကာ တသိန်း တန် ရွှေခွက်၌ ဃနာနို့ဆွမ်းထည့်၊ အခြားရွှေခွက်ဖြင့်ဖုံး၊ ပိတ်ဖြူပတ်ကာ နံ့သာပန်းဆိုင်း များဆွဲ ကိုယ်တိုင်ရွက်သွားသည်။</p> <h3>ဘုရားလောင်းကို နတ်မင်းထင်သော သုဇာတာ</h3> <p>ဘုရားလောင်းမြင်လျှင် ဝမ်းသာအားရ ရွှေခွက်ဖွင့်ပြီး ရွှေခွက်ပါ ဆွမ်းကို အလောင်းတော်လက် ဆက်ကပ်သည်၊ “ကျွန်ုပ်ဆန္ဒပြည့်ဝသလို အရှင်တို့လည်း ပြည့်ဝ ပါစေ”ဟု ဆုတောင်းပြန်သွားသည်။ အလောင်းတော်သည် နေရဉ္စရာ မြစ်ဆိပ်သွား ရေချိုးပြီးမှ ဆွမ်း ၄၉- လုတ် ဘုဉ်းပေးပြီး ရွှေခွက်ကို မြစ်ကြောင်း မျှောလိုက်သည်။</p> <p>ထို့နောင် မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်သို့ သက်ရောက်တော်မူကာ သဗ္ဗညု ဘုရားဖြစ်တော် မူ၍ မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်အနီး၌ပင် သတ္တ သတ္တာဟ စံတော်မူပြီးမှ မိဂဒါဝုန်ကြွ၊ ဓမ္မ<br> <br>စာမျက်နှာ-254 <hr> စကြာတရား ဟောကြားတော်မူသည်၊ ထို့နောင် ရှေးဦးဆုံးဆွမ်းအမ၊ သုဇာတာသဌေး ကတော်ကြီး၏ သားယသ၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကိုမြင်၍ သစ်ပင်ရင်းတခုသို့ ကြွလာထိုင် နေတော်မူသည်။</p> <p>ယသ သဌေးသားသည် ထိုညဉ့်အချိန်က မောင်းမဆောင်ကိုမြင် သံဝေဂထင်ကာ “ခန္ဓာကိုယ်ကို ကိလေသာများ ထိပါး ညှဉ်းဆဲနှိပ်စက်အပ်စွတကား”ဟု ညည်းတွား ပြီး အိမ်မှထွက်လာရာ မြို့ပြင်ပ ဘုရားထံရောက်သွားသည်။ တရားနာရသဖြင့် အနာ ဂါမ် တည်သွားသည်။</p> <p>ယသ၏ဖခင်သဌေးကြီးသည် သားရှာသွားရာ ဘုရားထံတော်ရောက်ပြီး သားသတင်း မေးသည်တွင် ဘုရားရှင်က ယသကို တန်ခိုးဖြင့် ကွယ်ထားပြီး တရားဟောသည်၊ တရား အဆုံး ဖခင်ကြီးသောတာပန်တည်၍ လုလင်ယသရဟန္တာဖြစ် ဧဟိဘိက္ခုဖြစ်သည်၊ အိမ်ပင့် ဆွမ်းကပ်ပြီး၍ ဘုရားရှင် တရားဟောသောအခါ ယသ မယ်တော် သုဇာတာသဌေး ကတော်ကြီး၊ ယသ၏ ဇနီးဟောင်းတို့ သောတာပန်တည်ကြ၊ တေဝါစိက သရဏဂုံ လည်း ယူကြသည်။</p> <h3>၂။ လှူဒါန်းခြင်း၌ မွေ့လျော်သူတို့တွင် မိဂါရသဌေး၏ အမိအရာ၌တည်သော ဝိသာခါသည် အပြတ်ဆုံး။</h3> <p>ဝိသာခါအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ဒါယိကာဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကဿပဘုရားလက်ထက် ကာသိတိုင်းရှင် ကိကိမင်းကြီး သမီးတော် ၇-ဖော်တွင် အငယ်ဆုံး သံဃဒါသီဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <h3>၇-နှစ်က သောတာပန်ဖြစ်သော ဝိသာခါ</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် အင်္ဂတိုင်း ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေးကြီး၏သား ဓနဉ္စယ၊ ချွေးမ သုမနဒေဝီတို့၏သမီး ဝိသာခါဖြစ်လာသည်၊ သေလပုဏ္ဏားနှင့် ဝေနေယျများ၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကိုမြင်၍ ဘုရားရှင် ဘဒ္ဒိယမြို့ ကြွလာစဉ် အဘိုး၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အဖော် ၅၀၀-နှင့် သွားကြိုတရားနာရ၍ ၇-နှစ်အရွယ်ကပင် သောတာပန်တည်ခဲ့သည်။</p> <h3>ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘုန်းကံရှင် ၅-ဦး</h3> <p>မေဏ္ဍကသဌေး၊ သဌေးကတော် စန္ဒပဒုမာ၊ သားဓနဉ္စယ၊ ချွေးမ သုမနဒေဝီ၊ ကျွန်ပုဏ္ဏတို့ ၅-ဦးတွင် မေဏ္ဍကသဌေးကြီးသည် ဘုန်းကံကိုသိလို၍ စပါးကျီ ၁၂၅၀-<br> <br>စာမျက်နှာ-255 <hr> တို့ကို ရှင်းလင်းစေပြီး ဦးခေါင်းဆေးကာ တံခါးဝထိုင်ပြီး ကောင်းကင်ကို ကြည့်ရာ၊ သလေးနီစပါးမိုးကြီး ရွာချ၍ ကျီအားလုံး ပြည့်လျက်သား ဖြစ်ကြရသည်။</p> <h3>ဘုန်းကံရှိပုံနှင့် စန္ဒပဒုမာမည်ပုံ</h3> <p>သင်တို့ကျန် ၄-ဦး၏ ဘုန်းကံကိုလည်း စမ်းကြပါဟု သဌေးကြီးခိုင်းသဖြင့် သဌေးကတော်ကြီးသည် ဝတ်စားဆင်ကာ လူများရှေ့မှာပင် ဆန်တပြည် ခြင်ချက်ပြီး တံခါးမုခ်၌ထိုင် ရွှေယောက်မကိုင်ကာ “ထမင်းလိုသူများ လာယူကြ”ဟု ကြွေးကြော် ပြီး လာသမျှ ခွက်ပြည့်ပေးသော်လည်း ခပ်ရာသာထင်သည်၊ အရာမယွင်းပေ။</p> <p>သူမကားရှေးဘုရားရှင်များလက်ထက် သံဃာအား ဝဲလက်ဖြင့် ဆွမ်းဇလုံကိုင် ယာလက်ဖြင့် ဇွန်းအပြည့် ခပ်လောင်းခဲ့သည်၊ ထို့ကြောင့် ဝဲလက်ဝါးအပြည့် ပဒုမ္မာ ကြာ လက္ခဏာ၊ ယာလက်ဖဝါးအပြည့် လဝန်းလက္ခဏာ အရေးအသား ပါရှိသည်။ ရေစစ် စစ်လှူကာ လှည့်လည်သွားလာခဲ့သဖြင့် ယာခြေဖဝါး လဝန်း၊ ဝဲခြေဖဝါး ပဒုမ္မာကြာ အရေးအသားထင်ရှား၍ စန္ဒပဒုမာ မှည့်ခေါ်ကြသည်။</p> <h3>ရိက္ခာမှန်သမျှ သဌေးအိမ်မှရ</h3> <p>သားဖြစ်သူ ဓနဉ္စယသည်လည်း ဦးခေါင်းဆေးပြီး အသပြာ ထောင်အိတ် ယူကာ ငွေလို၍ လာသူမှန်သမျှ ခွက်ပြည့်ထည့်ပေးသော်လည်း ကျပ်တထောင် ရှိမြဲပင်တည်း၊ ချွေးမ သုမနဒေဝီကမူ ဆင်ယင်ဝတ်စား စပါးတောင်းကိုင် လင်းပြင်ထိုင်ပြီး မျိုးရိက္ခာ လိုသူများ ခွက်ပြည့်ပေးသည်၊ တောင်းမလျှော့ပေ။</p> <p>ကျွန်ယုံ မောင်ပုဏ္ဏသည်လည်း ကျွန်ဝတ်စုံဆင်ကာ ရွှေထမ်းပိုး၌ ရွှေချည်ကြိုးငင် နွားများကိုဆင်ပြီး ရွှေနှင်တံကိုင်ထွန်ရာ ဝဲယာထွန်ရေး ၃-ကြောင်းစီ ဗဟိုတကြောင်း၊ ပေါင်း ၇-ကြောင်းထွန်ပြီး ဖြစ်သည်၊ ဇမ္ဗူဒီပတကျွန်းလုံးရှိ လူများ ထမင်းရိက္ခာ ရွှေ၊ ငွေများကို မေဏ္ဍကသဌေးကြီးအိမ်မှသာ ယူကြရသည်။</p> <h3>ရာဇဂြိုဟ် သဌေးကြီး ၅-ဦး</h3> <p>ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးပိုင်နယ် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ ဤ မေဏ္ဍကသဌေးကြီးမှတပါး ဇောတိက ဇဋိလ၊ ပုဏ္ဏ၊ ကာကဝလိယ ဟု သဌေးကြီး ၄-ဦးလည်း ရှိသေးရာ ၅-ဦးလုံးပင် အမိတဘောဂ ပြည့်ဝစုံလင် သုံးစွဲမကုန်သော စည်းစိမ်ရှင်များ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘုရားရှင်ကြွလာကြောင်း မေဏ္ဍကသဌေးကြီး ကြားရလျှင် မြေး ဝိသာခါကိုခေါ်၍ အဖော် ၅၀၀-နှင့်အတူ ရထား ၅၀၀-စီးပြီး ဘုရားကြိုခိုင်း သည်၊ ဝိသာခါလည်း အဖော်များနှင့်အတူ ကြိုဆိုရှိခိုးနေစဉ် စရိုက်နှင့် လျော်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-256 <hr> တရားတော်ကို ကြားနာရ၊ သောတာပန်တည်ကြသည်။ နောက်ရောက်လာသော မေဏ္ဍကသဌေးကြီးသည်လည်း ဘုရားတရားနာကြား သောတာပန်တည်သဖြင့် နောက် နေ့မှစ၍ ၁၅-ရက်လုံး ဆွမ်းကပ်သည်၊ ချွတ်ရမည့်သူကုန်လျှင် ဘဒ္ဒိယမြို့မှ ဘုရားရှင် ပြန်ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>သဌေးလိုချင်သော ကောသလဘုရင်</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည်၌ အမိတဘောဂ သဌေးကြီး တဦးမျှမရှိသဖြင့် ပသေနဒီ ကောသလ မင်းသည် ဗိမ္ဗိသာရမင်းထံ သဌေးတောင်းရာ ဗိမ္ဗိသာရမင်းသည် အမတ်များနှင့် တိုင်ပင်ပြီး မေဏ္ဍကသဌေးသား ဓနဉ္စယသဌေး မိသားစုကို တောင်းပန်ပို့လွှတ်သည်၊ မင်း ၂ ပါးကား မောင်လှယ် နှမလှယ်ဖြစ်၏။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းသည် သဌေးကြီးများကို မတုန်လှုပ် စေနိုင်သဖြင့် သားမိသားစုကိုသာ တောင်းပန်ပြီး ကောသလမင်းနှင့်အတူ ထည့်လိုက်ရသည်။</p> <p>ဓနဉ္စယသည် ဘဒ္ဒိယမှပြောင်းလာရာ သသာဝတ္ထိရောက်မီ ၇-ယူဇနာအကွာ အနေ အထိုင် ချမ်းသာမည့်နေရာသို့ရောက်လျှင် “ဤနေရာ အရှင်ကောသလမင်းကြီး နေရာ ဖြစ်လျှင် အရှင်မင်းကြီးထံ ခွင့်ပန်ပြီး နေပါရစေ။ အခြံအရံများသော ကျွန်ုပ်အဖို့ သာဝတ္ထိမြို့ကား နေရာကျဉ်းပါသည်” ခွင့်ပန်ရာ မင်းကြီးခွင့်ပြုပြီး မြို့သစ်တည်ပေး သည်၊ ကိုယ်တိုင်ပင် နေရာအရပ် ယူအပ်လေသောကြောင့် သာကေတမြို့ တွင်သည်။</p> <h3>သားအတွက် ချွေးမရှာသော မိဂါရ</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည်၌ မိဂါရသဌေးသား ပုဏ္ဏဝဍ္ဎနလုလင် အရွယ်ရောက်လာရာ သား အတွက် ချွေးမရှာရန် လိမ္မာသော ယောက်ျားများကို မိဂါရသဌေး စေလွှတ်သည်၊ သာဝတ္ထိပြည်မှာ မတွေ့သဖြင့် သာကေတမြို့ ဆက်ထွက်ကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် ရံရွေ ၅၀၀-နှင့်အတူ မြို့ပြင်ရေကန်ကြီးသို့ရေကစားသွားခိုက် သာကေ တမြို့တွင်း ချွေးမလောင်းမတွေ့၍ မြို့ပြင်ထွက်လာသော ချွေးမရှာအဖွဲ့နှင့်ဆုံ ကြသည်၊ ထိုအချိန် မိုးကြီးရွာလာသဖြင့် မိုးစိုမည်စိုး၍ ရံရွေ ၅၀၀ အပြေးသွား၍ ဇရပ်သို့ ဝင်ကြသော်လည်း ဝိသာခါကား မိုးကိုပဓာနမထား ဖြည်းဖြည်းသာ ဇရပ် တွင်းဝင်သည်။</p> <h3>ဝိသာခါ၏သဘော ကြားလို၍ ပြောင်လှောင်ခြင်း</h3> <p>ချွေးမရှာအဖွဲ့သည် ဝိသာခါကို မြင်ရလျှင် “အေး၊ လူများတွင် ဤသမီး ငယ်သာ အသာဆုံးဖြစ်ရာသည်၊ ရုပ်အဆင်းမြင်ရပေပြီ၊ စကားပြောကြည့်လျှင် နှုတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-257 <hr> သံချို မချို သိနိုင်မည်”ဟု ကြံကာ ဝိသာခါအား “သမီးက အဖွားကြီးလို သွားနေ ပါတကား”ဟု စလိုက်ရာ “ဘာကိုမြင်လို့ ဖခင်တို့ ဆိုကြပါသလဲ”ဟု ဝိသာခါက ပြန်မေးလိုက်သည်။</p> <p>ချွေးမရှာ လူကြီးများက“သမီးအဖော်တွေ မိုးရေကြောင့် အပြေးသွား ဇရပ်တွင်း ဝင်နားကြသည်။ သမီးကမူ ဘာမျှမထူးခြား အဝတ်ကိုလည်း မလေးစားပါ၊ အကယ်၍ ဆင်မြင်း လိုက်လာလျှင်လည်း ဤပုံစံပဲ သွားမှာလား”ဟု မေးရာ “သမီးတို့မှာ အဝတ် ရလွယ်ပါသည်၊ အရွယ်ရောက်သော မိန်းကလေးများသည် ရောင်းကုန်နှင့် တူရာ ပြေး သွား၍ မတော်တဆ လက်ခြေအင်္ဂါ ချို့တဲ့သွားပါလျှင် ယောက်ျားများရွံစရာဖြစ်၍ သမီးဖြည်းဖြည်း လာခဲ့ပါသည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <h3>ဝိသာခါကို ချွေးမလောင်း ရွေးချယ်</h3> <p>လူကြီးများသည် “ဤဇမ္ဗူဒိပ် မြေအပြင်မှာ ဤသမီးနှင့်တူသူမရှိ၊ ရုပ်လှသလောက် စကားလည်း ချိုသာသည်၊ အကြောင်း ဟုတ် မဟုတ်ကိုလည်းသိ၍ ပြောသည်” ကြံကာ ဝိသာခါအပေါ် ပန်းကုံးပစ်တင်လိုက်ကြသည်၊ ထိုအခါ ဝိသာခါသည် “ငါကား ယခု အသိမ်းခံရသူ ဖြစ်ပြီ”ဟုကြံကာ ယဉ်ကျေးစွာ ထိုနေရာမြေ၌ ထိုင်လိုက်စဉ် လူကြီးများက ကန့်လန့်ကာ ကာလိုက်ကြသည်၊ ကာရံ၍ လုံခြုံမှ ကျွန်မများနှင့် အတူ အိမ်သား လူကြီးများပါ လိုက်ကြသည်။</p> <p>ဓနဉ္စယ သဌေးကြီးက မေးသဖြင့် လူကြီးများက “သာဝတ္ထိပြည် မိဂါရသဌေး ကြီး၏လူကြီးများဖြစ်ကြောင်း၊ သမီးရှိသည်ကြား၍ စေ့စပ်ဖို့စေလွှတ်လိုက်ပါကြောင်း” ပြောဆိုရာ “စည်းစိမ်ဥစ္စာ မတူပေမယ့် အမျိုးဇာတ်တူသည်၊ ၂-မျိုးစုံတူဖို့ကား ခဲယဉ်း ၏၊ မောင်တို့သဌေးအား လက်ခံကြောင်း ပြောကြားပါ”ဟု ဆို၍ ပြန်လွှတ်သည်။</p> <p>လူကြီးများသည် သာဝတ္ထိပြည်ပြန် မိဂါရသဌေးကြီးထံ အကြောင်းစုံ ပြောကြားရာ ဝမ်းသာစွာဖြင့် ဓနဉ္စယထံ “သမီးတောင်း မကြာမီလာမည့် အကြောင်း ပြုသင့်သမျှ ပြုထားစေလိုကြောင်း” မိဂါရက သဝဏ်လွှာပို့ရာ ဓနဉ္စယကလည်း “ပြုသင့်သမျှ ပြု ထားဖို့ တာဝန်မလေးပါ၊ သဌေးကြီးအလုပ်သာ လုပ်ပါ”ဟု သဝဏ်လွှာ ပြန်ပို့သည်။</p> <h3>မင်းကြီးပါ မိန်းမတောင်း လိုက်ခြင်း</h3> <p>မိဂါရသည် ကောသလမင်းကြီးထံသွားပြီး “အကျွန်ုပ်မှာ မင်္ဂလာတခုပြုဖွယ်ရှိပါ သည်၊ အကျွန်ုပ်၏သား ပုဏ္ဏဝဍ္ဎနအတွက် ဓနဉ္စယ သဌေးသမီး ဝိသာခါကို သွားယူရပါမည်၊ သာကေတမြို့သွားခွင့်ပြုတော်မူကြပါ”ဟု ခွင့်တောင်းရာ မင်းကြီးက ခွင့်ပြုပြီး “ငါတို့ပါလိုက်ဖို့ လို-မလို” ပြန်မေးရာတွင် “အရှင်မင်းကြီးတို့လို ပုဂ္ဂိုလ်မျိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-258 <hr> လိုက်ပါခြင်းကို အဘယ်မှာကျွန်ုပ် တတ်နိုင်ပါမည်နည်း” ( အလိုက်မခိုင်းဝံ့ပါ) ပြန် လျှောက်သည်၊ ကောသလမင်းကြီးသည် ၂-ဘက်စလုံးကို ချီးမြှောက်ရန် “ငါလည်း လိုက်မည်”ဟု ဝန်ခံပြီးလိုက်ပါသည်။</p> <p>ဓနဉ္စယသည်“မင်းကြီးနှင့် မိဂါရ သာကေတလာလေပြီ” ကြားလျှင် ကိုယ်တိုင် သွားကြိုပြီး ပရိသတ်အားလုံးအတွက် နေရာထိုင်ခင်း စားသောက်ဖွယ်ရာ ပြည့်စုံစွာ စီမံသည်၊ “ငါတို့အားသာ သဌေးကြီး ဂရုစိုက် ပူဇော်သည်”ဟု လူတိုင်းပင် ထင်မှတ် ကြသည်။</p> <h3>၄ လ ဧည့်ခံသော မင်္ဂလာပွဲ</h3> <p>တနေ့သောအချိန် ပသေနဒီကောသလမင်းကြီးသည် ဓနဉ္စယသဌေးထံ “သဌေးကြီး သည် ငါတို့ပရိသတ်ကြီးအား ကြာကြာပြုစုဖို့မလွယ်၊ သမီးသာဝတ္ထိပို့ချိန် သတ်မှတ် ပါ”ဟု သတင်းပို့ရာ ဓနဉ္စယကလည်း မင်းကြီးထံသို့ “ယခု မိုး ၄-လ ပရိသတ်များသွား လာမကောင်းပါ၊ အရှင့်စစ်သည်တော်များအတွက် ရသင့်တာမှန်သမျှ ကျွန်ုပ်တာဝန် ပါ၊ ကျွန်ုပ်ပို့ချိန်မှ အရှင်မင်းကြီး သာဝတ္ထိ ပြန်ကြွစေချင်ပါသည်”ဟု သတင်း ပြန် လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုတချိန်လုံး သာကေတကား ပွဲသဘင်ကြီးပင် ဖြစ်နေသည်၊ သီတင်းကျွတ်လပြည့် ကျော်လာပြီ၊ ဝိသာခါအတွက် မဟာလတာ တန်ဆာကား မပြီးသေး၊ အလုပ် အမှု ဆောင်များသည် ဓနဉ္စယထံလာပြီး “ကျန်သမျှ အားလုံး ပြည့်စုံပါသည်၊ ပရိသတ် အတွက် ထမင်းချက်ရန် ထင်းမလောက်ပါ” ဟု တင်လျှောက်ရာ သဌေးကြီးက“ဆင်၊ မြင်းတင်းကုပ်များဖျက် ထင်းလုပ် ထမင်းချက်ကြ”ဟု မိန့်သဖြင့် လဝက်စာပြည့်စုံ သွားသည်၊ လဝက်လွန်သောအခါ“ထင်းမရှိကြောင်း” ထပ်တင်ကြရာ “မိုးတွင်းထင်း မရနိုင်၊ အဝတ်ဂိုဒေါင်များဖွင့် အထည်ကြမ်းများကိုယူ ကြိုးကျစ်ပြု၊ ဆီစိမ်၍ချက်ကြ” ဟု ပြောသဖြင့် ချက်ကျွေးလာရာ တန်ဆောင်မုန်းလပြည့်ရောက် လေးလ မြောက်၍ မဟာလတာ တန်ဆာလည်း ပြီးမြောက်ပေပြီ။</p> <p>တန်ဆာပြီးကြောင်း သိလျှင် ဓနဉ္စယသည် သတို့သားထံ မပို့မီ ညရက် ကြိုတင်၍ သမီး ဝိသာခါအား လင်အိမ်နေရသော အိမ်ရှင်မဆိုင်ရာ ဩဝါဒများကို ပေးသည်၊ ထိုဩဝါဒများကို တဘက်တိုက်ခန်းနေသော မိဂါရလည်းကြားသဖြင့် နားစိုက်ထောင် နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-259 </p><hr> <h3>ဝိသာခါအား ပေးသော ဖခင်ဓနဉ္စယ ဩဝါဒ ၁၀-ပါး</h3> <p>အိမ်တွင်းကမီး အပြင် မထုတ်ရ၊ အပြင်မီး အိမ်တွင်း မသွင်းရ၊ ပြန်ပေးသူ များသာ ပြန်ပေး၊ မပေးသူများ မပေးရ၊ ပေးပေး မပေးပေး ပေးရမည်၊ ချမ်းသာစွာထိုင် စား အိပ်၊ မီးကိုရိုသေစွာ လုပ်ကျွေး၊ အိမ်တွင်းနတ်များကို ရှိခိုးရမည်-<br> တို့ဖြစ်သည်။</p> <p>ဩဝါဒပေးပြီး နောက် တနေ့ အားလုံး စုံသော စစ်တပ်အလယ်၌ ဓနဉ္စယသည် သူကြွယ် ၈-ဦးကို “သမီးအတွက် ရောက်လေရာမှာ အပြစ်မြင်ပါလျှင် မောင်တို့ ၈- ဦးက သုတ်သင်ဖြေရှင်းပေးလေ” ဟု အာမခံယူ စေပြီး သမီး ဝိသာခါကို ၉-ကုဋေ တန် မဟာလတာတန်ဆာ ဆင်ပေးလိုက်သည်။</p> <p>ထို့နောင် သမီးအတွက် နံ့သာမှုန့်ဖိုးလှည်း ၅၀၀-စီးတိုက် ဥစ္စာ၊ သမီးနှင့် သွား ဖော်လာဖက် ကျွန်မ ၅၀၀၊ အာဇာနည်မြင်းက ရထားအစီး ၅၀၀၊ အသုံးအဆောင် မျိုးစုံ တမျိုးတမျိုး ၁၀၀-စီ သမီးအား ပေးပြီး ကောသလမင်းနှင့် မိဂါရသဌေးကို ရှေ့ဦးသွားစေသည်။</p> <h3>ဝိသာခါအတွက် ပေးလိုက်သော လက်ဖွဲ့ပစ္စည်းများ</h3> <p>ထို့နောင်မှ ဓနဉ္စယ သဌေးသည် သမီးသွားမည့်အချိန် နွားခြံအုပ်ယောက်ျားများကို ခေါ်စေပြီး “မောင်တို့၊ ငါ့သမီး ရောက်လေရာမှာ နွားနို့သောက်ဖို့ နို့စားနွားမများ၊ ယာဉ်ကရန် ဥသဘ နွားလားများ လိုပေလိမ့်မည်၊ ငါ့သမီး သွားလမ်း၌ နွားခြံဖွင့်၍ အကျယ် ၈-ဥသဘ အရပ်တိုင်အောင် နွားအပြည့်ထား၊ ၃-ဂါဝုတ်အထက် ရေစား ချောက်၌ နွားဦးရောက်မှ စည်အချက်ပေးပြီး နွားခြံပိတ်ပါ”ဟု အမိန့်ပေးရာ ယောက်ျား များ ထိုအတိုင်းပင် စီမံကြသည်။</p> <p>နွားခြံတံခါးဖွင့်လျှင် ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးသော နို့စားနွားများ ထွက်ကြသည်၊ တံခါး ပိတ်သော်လည်း ဝိသာခါ၏(ကဿပဘုရားလက်ထက်က သံဃာများ ဆွမ်းစားပြီးသော် လည်း မစားချင် စားချင်အောင် အကျိုးပြု လျှောက်ထားကာ ခဲဖွယ် ဘောဇဉ်တို့ကို လိုသည်ထက်ပို၍ လှူခဲ့သော) ရှေးကောင်းမှုကြောင့် ခိုင်းနွားကြီးများ၊ နွားသိုးကြီး များလည်း ခြံခုန်၍ အတင်းလိုက်ကြသည်။</p> <h3>ဝိသာခါ ကိုယ်ထင်ပြ၍ သာဝတ္ထိမြို့ဝင်</h3> <p>ဝိသာခါ သာဝတ္ထိမြို့ တံခါးရောက်လတ်သော် “အလုံပိတ်ယာဉ်မှာထိုင်၍ မြို့ဝင်ရ မည်လော၊ ရထားပေါ်ရပ်ပြီး ကိုယ်ထင်ပြ ဝင်ရမည်လော” စဉ်းစားရာ “အလုံပိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-260 <hr> ဝင်လျှင် မဟာလတာတန်ဆာဂုဏ် ထင်မည်မဟုတ်”ဟု ဆုံးဖြတ်ပြီး တမြို့လုံး မိမိကို ပြလျက် ရထားပေါ်ရပ်ကာ မြို့ဝင်သည်။</p> <p>သာဝတ္ထိမြို့သားများသည် ဝိသာခါ၏အသရေကိုမြင်၍ “ဝိသာခါဆိုသည်မှာ ဤ အမျိုးသမီးတဲ့၊ ဤမျှပင် လှပ အသရေပြည့်စုံပေစွ၊ ဤစည်းစိမ်သည် ဝိသာခါအတွက် လိုက်ဖက်ပါပေသည်” ဟု ချီးမွမ်းကြသည်၊ ဤသို့လျှင် ဝိသာခါသည် ကြီးစွာသော စည်းစိမ်ဖြင့် မိဂါရသဌေးအိမ် ဝင်သည်။</p> <p>ဝိသာခါရောက်သောနေ့မှာပင် တမြို့လုံးက “သာကေတရောက်စဉ် ဓနဉ္စယသဌေး ငါတို့အား ကျွေးမွေးခဲ့သည်” ဟု ကြံကာ တတ်နိုင်သမျှ လက်ဆောင်များ ပို့ကြ၏၊ ဝိသာခါသည် ထိုလက်ဆောင်များကို ထိုမြို့မှာပင် အိမ်ပေါက်စေ့ပြန်ပေးစေသည်။ ညဉ့်ဦးယံနောက်ပိုင်း အာဇာနည် မြည်းမတကောင် သားဖွားရာ ဝိသာခါသည် မိမိကျွန်မများကို မီးတိုင်ကိုင်စေပြီး သားဖွားရာသွားကာ ရေနွေးချိုး ဆီလိမ်းပေးပြီးမှ မိမိနေရာ ပြန်လာသည်။</p> <h3>သားမင်္ဂလာပွဲ တက္ကတွန်းများ ဖိတ်ကျွေး</h3> <p>မိဂါရ သဌေးကား သားမင်္ဂလာပွဲကို ၇-ရက် ကျင်းပရာ မြို့ဦးဇေတဝန်ကျောင်း တော်နေ ဘုရားရှင်ကို သတိ မရသော်လည်း နောက်ဆုံးနေ့၌ အဝတ် မဝတ်သော တက္ကတွန်းရဟန်းများကို ပင့်ဖိတ်ပြီး “ငါ့သမီးလာ၊ ရဟန္တာများကို ရှိခိုးပါ”ဟု ဝိသာခါ ထံ သတင်းပို့သည်၊ ရဟန္တာသံကြားရလျှင် သောတာပန် အရိယာ ဝိသာခါသည် ဝမ်း မြောက်ဝမ်းသာ ထိုသူများနေရာ သွားကြည့်လတ်သော် “ဤသူများ ရဟန္တာမဖြစ်နိုင်၊ အရှက်အကြောက် ပယ်သူများထံ ငါ့ကို ဘာ့ကြောင့် ယောက္ခမကြီး ခေါ်ရသနည်း” ဟု စိတ်ပျက်၊ ထွီ-ထွေ ဟု ကဲ့ရဲ့ပြီး မိမိနေရာ ပြန်သွားသည်။</p> <p>တက္ကတွန်းများသည် ထိုအခြေအနေကို မြင်၍ “ဘယ်လိုလဲ သူကြွယ်၊ သင် တခြား ချွေးမ မရနိုင်ဘူးလော၊ ရဟန်း ဂေါတမ၏ တပည့် သူယုတ်မာမ ကိုမှ ဤအိမ်တွင် ဘာ့ကြောင့် သွင်းရသနည်း၊ ထိုသူယုတ်မကို ဤအိမ်မှ လျင်မြန်စွာ နှင်ထုတ်ပါ”ဟု အားလုံးတပြိုင်နက် သဌေးကို ကဲ့ရဲ့ကြသည်။</p> <h3>ယောက္ခမကို ပြုစုသော ဝိသာခါ</h3> <p>မိဂါရသဌေးသည် “ဝိသာခါ ဆွေကြီးမျိုးကြီး သမီးဖြစ်သည်၊ ဤရဟန်းတို့၏ စကားမျှဖြင့် ဝိသာခါကို ဤအိမ်မှ မနှင်ထုတ်နိုင်” ဟု အောက်မေ့ကာ “ဆရာတို့၊ လူငယ် များသည် သိ၍ဖြစ်စေ၊ မသိဘဲဖြစ်စေ (အမာန်ပါ များ)တတ်ကြရာပါသည်၊ ဆရာတို့ တိတ်တိတ်ဆိတ်ဆိတ် ဖြစ်ကြပါ” ဟု တက္ကတွန်းတို့ကို အရှက်ပြေစကား ပြောကြား ပြန်လွှတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-261 <hr> ဝိသာခါသည် မိဂါရသဌေးကို မြတ်သောပလ္လင်၌ ထိုင်စေပြီး ရွှေယောက်ချိုကို ကိုင်ကာ ရွှေခွက်၌ ရေမပါသော နို့ဃနာကိုထည့်၍ ကိုယ်တိုင်လုပ်ကျွေးသည်၊ မိဂါရ သဌေးသည် ချွေးမ၏ အပြုအစုခံယူကာ စားသောက်နေချိန် ဆွမ်းခံသံဃာတပါး အိမ်တံခါးကြွလာရာ ဝိသာခါသည် “ယောက္ခမအား ကိုယ်တိုင်မပြောသင့်” ဟု ကြံပြီး မထေရ်ကို ယောက္ခမ မြင်သာအောင် မိမိက ဖယ်ရှားရပ်နေသည်။</p> <h3>အဟောင်းစားပြော၍ မိဂါရစိတ်ဆိုး</h3> <p>မိဂါရကား ပညာမဲ့သဌေးဖြစ်၍ မထေရ်ကို မြင်သော်လည်း မမြင်ယောင်ပြုကာ မျက်နှာအောက်ချ စား၍သာနေသဖြင့် ဝိသာခါသည် မထေရ်မြတ်ထံသွားပြီး “ကန်တော့ဆွမ်းပါဘုရား၊ တပည့်တော် ယောက္ခမကြီးကတော့ အဟောင်းကိုသာ စားပါသည်ဘုရား” ဟု ရှိခိုးလျှောက်ထားလိုက်ပါသည်။</p> <p>မိဂါရသဌေးသည် တက္ကတွန်းများ ပြောကြားစဉ်က သည်းခံနိုင်သော်လည်း အဟောင်းစားဟု မိမိအား ပြောလျှင်ပြောချင်း ရွှေခွက်မှ လက်ဖယ်ကာ “ဤဃနာ ဤနေရာမှယူသွားကြ၊ ဤဝိသာခါကိုလည်း ဤအိမ်မှ နှင်ထုတ်ကြ၊ မှန်၏၊ မင်္ဂလာ အိမ်မှာ ငါ့ကို ဤချွေးမသည် မစင်စားသူဖြစ်အောင် ပြုမူဘိသည်” ဟု အမိန့်ပေးလိုက် သည်။ သို့စေကာမူ ထိုအိမ်မှာရှိသမျှ ကျွန်အမှုလုပ်များသည် ဝိသာခါ၏လူများသာ ဖြစ်၍ မည်သူမျှ ဝိသာခါကို လက်ခြေမကွဲပါ၊ ဆွဲဖို့အသာထား နှုတ်ဖြင့်ပြောဝံ့ သူမျှ မရှိပေ။</p> <h3>သူကြွယ် ၈-ဦး ဖြေရှင်းချက်</h3> <p>ဝိသာခါသည် ယောက္ခမစကားကြားရလျှင် “ဤတရားမဝင်သော စကားမျှဖြင့် ကျွန်မတို့အိမ်မှ မထွက်နိုင်ကြပါ၊ ကျွန်မကား ရေဆိပ်မှခေါ်လာသော ရေခပ် ကျွန်မ မျိုးမဟုတ်ပါ၊ မိဘထင်ရှား သမီးများမည်သည် ဤမျှဖြင့် ထွက်ရိုးမရှိပါ၊ ဤ အကြောင်းကြောင့်ပင် ကျွန်မဖခင်က သာဝတ္ထိလာမည့်နေ့မှာ သူကြွယ် ၈-ဦးခေါ်ပြီး “ငါ့သမီးနှင့်စပ်၍ အပြစ်ဖြစ်လျှင် သင်တို့သုတ်သင်ကြ”ဟု မှာပြီး အပ်ထည့်လိုက်ပါ သည်၊ ထို ၈-ဦး ခေါ်ပြီး အပြစ်ရှိ မရှိ ရှင်းကြပါ”ဟု ရဲဝံ့စွာ ပြောပြသည်။</p> <p>“ဝိသာခါပြောစကား ကောင်းသည်”ဟု သဌေးကြီး ဆင်ခြင်ပြီး သူကြွယ် ၈-ဦး ခေါ်ကာ “ဤဝိသာခါသည် အိမ်ရောက်၍ ၇-ရက်မပြည့်မီပင် မင်္ဂလာအိမ်မှာနေ သော ငါ့ကို မစင်စားသူဟု ပြောသည်” တိုင်ရာ အာမခံသူကြွယ်များက “ချစ်သမီး၊ ဤအတိုင်း ပြောဆိုမိသလော”ဟု မေးလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-262 </p><hr> <h3>အဟောင်းစား ပြောရခြင်းအကြောင်း</h3> <p>ဝိသာခါက “သမီး၏ ယောက္ခမ မစင်စားလို၍ ဖြစ်ပါလိမ့်မည်၊ သမီး ဤသို့ မပြောမိပါ၊ အမှန်မှာ ဆွမ်းခံသံဃာတပါး အိမ်တံခါး ရပ်လာပါသည်၊ နို့ဃနာစား နေဆဲ ယောက္ခမကြီးသည် ဆွမ်းခံသံဃာကို စိတ်မရောက်ပါ၊ ထို့ကြောင့် မထေရ်ထံ သွားပြီး ကန်တော့ဆွမ်းပါဘုရား၊ တပည့်တော်၏ ယောက္ခမကတော့ ကုသိုလ်မပြု ကုသိုလ်ဟောင်းကိုသာ စားနေပါသည် - ဤမျှသာပြောမိပါသည်”ဟု ဖြေကြားရာ အာမခံများက “ဤကိစ္စ သမီးမှာအပြစ်မရှိ၊ အမှန်ပြောဆိုသည်ကို သဌေးမင်း အဘယ့်ကြောင့် အမျက်ထွက်သနည်း” ပြန်မေးလိုက်သည်။</p> <p>မိဂါရသဌေးကြီးက “ဤကိစ္စ အပြစ်မရှိဖြစ်လျှင် ရှိစေ၊ ဤချွေးမသည် ဤအိမ် ရောက်သောနေ့မှာပင် လင်ရှိသည်ဟု သတိမပြုဘဲ သွားချင်ရာ သွားနေသည်”ဟု တိုင် သောအခါ အာမခံများက “သမီးသွားမိသလော” ဟု မေးရာတွင် ဝိသာခါက “ထိုသို့မဟုတ်ပါ။ အာဇာနည်မြည်းမ သားဖွားနေ၍ ဂရုမစိုက်လျှင် မသင့်ဟု ကြံကာ ကျွန်မများနှင့် သွားပြုစုပါကြောင်း” စုံလင်စွာ ပြောပြလိုက်သည်။</p> <h3>ဩဝါဒ ၁၀-ချက်၏ ကွယ်ဝှက်သော အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>ထိုအခါ အာမခံများက “သဌေးမင်း၊ ကျွန်မများပင် မပြုနိုင်သည့်ကိစ္စကိုပြုသော သမီး ဝိသာခါအပေါ် ဘာအပြစ် မြင်ပါသနည်း” ဟု မေးကြရာ သဌေးကြီးက “ဤကိစ္စသည် ကျေးဇူးပင်ဖြစ်သည် ထားပါတော့၊ ချွေးမ၏ဖခင် ဓနဉ္စယ သဌေးက ဤအိမ်လာမည့်နေ့ ဩဝါဒပေးရာ -</p> <p>၁။ အိမ်တွင်းမီး အပြင်မထုတ်ရ”ဟု မှာလိုက်သည်၊ ၂-ဘက် အိမ်နီးချင်းများအား မီးမပေးဘဲ မနေနိုင်ပါ”ဟု တိုင်ပြန်ရာ အာမခံများက ဟုတ်မဟုတ်မေးရာတွင် ဝိသာခါ က အောက်ပါအတိုင်း ဖြေကြားသည်။</p> <p>ပကတိမီးကို ဖခင်က မဆိုလိုပါ၊ ယောက္ခမ စသူတို့၏ လျှို့ဝှက်အပ်သော ကိစ္စ များကို ခိုက်ရန်ငြင်းခုံမှုအေးရန် ကျွန်မိန်းမ ကျွန်ယောက်ျား စသည်တို့အား မပြော ကြားရန် မှာကြောင်း တင်ပြသဖြင့် ကျေနပ်သွားကြသည်။</p> <p>၂။ အပြင်မီး အိမ်တွင်းမသွင်းရ - ဩဝါဒကိုလည်း မိဂါရက ကိုယ့်အိမ် မီးငြိမ်း နေလျှင် အပြင်မီး ယူသင့်သည်ဟု အပြစ်ပြရာ၌ ဝိသာခါက ကျွန်အလုပ်သမားများ ပြောသောအပြစ်ကို ခိုက်ရန်ငြင်းခုံမှုမဖြစ်ရအောင် အိမ်တွင်းလူများအား မပြော ကြားရန် မှာကြောင်း တင်ပြ-ကျေနပ်ကြသည်။</p> <p>၃။ ပြန်ပေးသူများသာပေး - ဩဝါဒမှာလည်း အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းငှားသူ များတွင် ပြန်ပို့သူများကိုသာ နောက်ထပ် ငှားရမ်းရန်။</p> <p>စာမျက်နှာ-263 <hr> ၄။ ပြန်မပေးသူများ မပေးရ - ဩဝါဒမှာ ငှားပြီး ပြန်မပို့သူများ နောက်မငှားရန်။</p> <p>၅။ ပေးပေး မပေးပေး ပေးရမည်မှာ - ဆင်းရဲသော ဆွေမျိုးမိတ်ဆွေများ ရောက်၍လာလျှင် ပြန်ပေးနိုင် မပေးနိုင် ပေးရမည်။</p> <p>၆။ ချမ်းသာစွာ ထိုင်ရမည် - မှာ ယောက္ခမများမြင်လျှင် ကိုယ်ကဦးအောင်ထ၊ အရိုအသေ ပေးရမည်။</p> <p>၇။ ချမ်းသာစွာစား - မှာ ယောက္ခမများနှင့်လင်ကို စေ့စေ့ငင ကျွေးမွေးပြီးမှ မိမိစားရမည်။</p> <p>၈။ ချမ်းသာစွာ အိပ်ရမည် - မှာ ယောက္ခမများနှင့် လင်ကို အိပ်ပြီး ဝတ်ကြီး ဝတ်ငယ် ပြုစုပြီးမှ မိမိအိပ်ရမည်။</p> <p>၉။ မီးကို ရိုသေစွာ လုပ်ကျွေးရမည် - မှာ ယောက္ခမများနှင့် လင်ကို မီးမြွေလို အရိပ်အခြည်ကြည့် ဆက်ဆံရမည်ဟု မှာကြောင်းတရာ ဂုဏ်ကျေးဇူးအဖြစ် ထားရှိ ကာ မိဂါရသဌေးကြီး ကျေနပ်သည်။</p> <p>၁၀။ အိမ်တွင်းနတ်များကို ရှိခိုးရမည် - ဟူသော ဩဝါဒအဓိပ္ပာယ်ကိုကား မိဂါရ မသိသဖြင့် ဝိသာခါက မိမိအိမ်သီးခြား နေချိန်မှစ၍ အိမ်တံခါး သံဃာကြွလာလျှင် တတ်နိုင်သမျှ ခဲဖွယ် ဘောဇဉ်များလှူပြီးမှ စားရမည်ဟု ဖခင်ရည်ရွယ် မှာကြောင်း တင်ပြရာ အာမခံများက “သဌေးမင်းအဖို့ ရဟန်းတော်များကို လုံးဝမလှူချင် ထင်ပါရဲ့” ဟု ဆိုသောအခါ မျက်နှာအောက်ချ စကားမစတော့ပေ။</p> <h3>အခွင့်ထူးကို ရယူနိုင်သော ဝိသာခါ</h3> <p>ထို့နောင် အာမခံများက “တခြား ဘာအပြစ်များ သမီးမှာ ရှိသေးသနည်း” ဟု မေးရာ သဌေးကြီးက “မရှိပါ” ဟု ဖြေရာတွင် “သို့ပါလျက် ဘာကြောင့် အိမ်မှ သမီးကို နှင်ရပါသနည်း”ဟု မေးချိန်တွင် ဝိသာခါသည်ထ၍ “ယောက္ခမကြီး စကားဖြင့် သမီးမသွားသင့်ပါ၊ သမီးအပြစ်ရှိ မရှိ ဖြေရှင်းဖို့ သမီးဖခင်ကြီးက ဖခင် ၈-ဦးလက် အပ်ထည့်လိုက်ပါသည်၊ အပြစ်မရှိချိန် သမီးသွားမှ ချမ်းသာပါမည်”ဟုပြောပြီး “မိန်းမယောက်ျား ကျွန်များကို ယာဉ်စသည်တို့ကို ပြင်ဆင်ကြ”ဟု အမိန့်ပေးလိုက် တော့သည်။</p> <p>ထိုအခါ မိဂါရသည် အာမခံများကိုခေါ်ပြီး ဝိသာခါကို “သမီး၊ ဖခင်မဆင်ခြင်ဘဲ ဆိုမိသမျှ သည်းခံပါ”ဟု တောင်းပန်ရာ ဝိသာခါသည် အခွင့်ကောင်းရပြီ ဖြစ်ရကား “အပြစ်ကို အကုန်သည်းခံပါသည်၊ သည်းခံသော်လည်း ဘုရားသာသနာ၌ သဒ္ဓါခိုင်မြဲ<br> <br>စာမျက်နှာ-264 <hr> သောအမျိုး၏ သမီးဖြစ်သော သမီးတို့မှာ ရဟန်းသံဃာနှင့် မကင်းနိုင်ပါ၊ သမီး စိတ် တိုင်းကျ ပြုစုခွင့်ရမှ နေနိုင်ပါမည်”ဟု အရေးဆိုရာ “သမီးသဘောအတိုင်း ပြုစုတော့” ဟု ခွင့်ပြုလိုက်သည်။</p> <h3>နေရာအနှံ့ ကန့်လန့်ကာပိတ်သော တိတ္ထိများ</h3> <p>ဝိသာခါသည် နောက်နေ့ အိမ်အပြည့်ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ ဆွမ်းကပ်သည်။ ဘုရားရှင် မိဂါရအိမ် ကြွကြောင်းကြား၍ တက္ကတွန်းပရိသတ်များလည်း အိမ်ကိုဝိုင်း ကာထိုင်နေကြ၏၊ ဝိသာခါက မိဂါရထံ ကိုယ်တိုင်ပြုစု လှူဒါန်းဖို့ သတင်းပို့ရာ “သမီးပဲ ပြုစုပါ”ဟု တက္ကတွန်းဆရာများ စကားအရ ပြန်ကြားသည်။</p> <p>တရားနာခေါ်ရာ၌ကား ရှေးကံတိုက်တွန်းအပ်ပြီဖြစ်၍ “မသွားလျှင် အကြောင်း ပြ အလွန်ဆိုးမည်”ဟု ကြံကာ နာလိုသောစိတ်လည်း အထူးပါ၍ သွားနာရာတွင် တက္ကတွန်းဆရာများက “ကန့်လန့်ကာ အပြင်က နာပါ”ဟု အကြံပေးသည်၊ သဌေး၏ လူများကလည်း ကန့်လန့်ကာ ကာကြသည်။</p> <h3>စကြဝဠာခြားပေစေ ဘုရားတရားကြားရသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်က “သင်သဌေးသည် ကန့်လန့်ကာမက နံရံ၊ တောင်၊ စကြဝဠာခြား ပြီး နေချင်နေ၊ အသံကြားစေဖို့ ဘုရားစစ်ဖြစ်သောငါ စွမ်းနိုင်သည်”ဟု မိန့်တော် မူသည့်ပမာ ရွှေရောင်အဆင်း ဝင်းသောအသီးရှိ သရက်ပင်ကြီးကို ပင်စည်မှ ကိုင်လှုပ် သလို မိဂါရအား တရားဟောတော်မူရာ မိဂါရသဌေးသောတာပန်တည်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်တရားဟောလျှင် ရှေ့နောက်ဝဲယာ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှာပင် နေပေစေ၊ “ဘုရား ရှင် ငါ့ကိုကြည့် ငါ့အားသာ ဟောသည်”ဟု ပြောကြရသည်၊ ပရိသတ်ကိုကြည့်၊ ပရိ သတ်နှင့်အတူ စကားပြောသလိုသာဖြစ်သည်၊ လသည် သူ့လမ်းသူ တည်လျက်ကပင် “လစန်းသည် ငါ့အထက်ရှိသည်”ဟု လူတိုင်းထင်ရသကဲ့သို့တည်း၊ ဦးခေါင်း မျက်လုံး နှလုံးသားများကို ထုတ်လှူခြင်း၊ သားသမီးဇနီးများကို ကျွန်အဖြစ် လှူခြင်းဟူသော ဒါနပါရမီ၏ အကျိုးပင်ဖြစ်သည်။</p> <h3>ချွေးမကို မိခင်တင်သော မိဂါရ</h3> <p>သောတာပန် မိဂါရသဌေးကြီးသည် ကန့်လန့်ကာမကာ ဘုရားခြေတော်ကို ရှိခိုး လျက် ဘုရားရှေ့မှာပင် “သမီးသည် ယနေ့မှစ၍ ငါ့မိခင်ဖြစ်ပြီ”ဟု ချွေးမကို အမိ အရာထားသည်မှစ၍ ဝိသာခါသည် မိဂါရမာတာမည်လေသည်။ (မိဂါရသည် ချွေးမ ၏ သားမြတ်ကို ခံတွင်းဖြင့်ငုံ၍ “ယနေ့မှစ၍ သင် ငါ့မိခင်ပါပေ”ဟု ချွေးမကို အမိအရာ ထားသည်ဟုလည်း ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာ မိန့်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-265 <hr> သဌေးကြီးသည် ဘုရားရှင်၏ ခြေတော်တို့ကို ဆုပ်၊ ခံတွင်းဖြင့်စုပ်လျက် “တပည့် တော် မိဂါရပါ” ၃-ကြိမ်လျှောက်ထားပြီး “ရှေးက တပည့်တော် အကျိုးကြီးမည့် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကို မသိခဲ့ပါ၊ ချွေးမကြောင့် ယခုသိပါပြီ၊ အပါယ်မှ လွတ်ရပါပြီ တပည့်တော်အိမ် ချွေးမရောက်လာသည်မှာ တပည့်တော်ချမ်းသာဖို့ပါ”ဟုလျှောက်ပြီး</p> <h3>သောဟံ အဇ္ဇ ပဇာနာမိ၊ ယတ္ထ ဒိန္နံ မဟပ္ဖလံ။</h3> <p>အတ္ထာယ ဝတ မေ ဒိန္နာ၊ သုဏိသာ ဃရမာဂတာ - ဟူသောဂါထာကို ရွတ်ဆိုသည်။</p> <p>နောက်နေ့လည်း ဝိသာခါသည် ဆွမ်းကပ်ပြန်သဖြင့် ယောက္ခမမိန်းမသူကြီး သောတာပန်တည်ပြန်ရာ ထိုအခါမှစ၍ မိဂါရအိမ်သည် သာသနာတော်အတွက် တံခါးပွင့် နေတော့သည်။</p> <h3>ဝိသာခါရသော လောကီ လောကုတ္တရာဆုများ</h3> <p>မိဂါရသည် ချွေးမအား ကြည်ညိုသဖြင့် ကျေးဇူးပြုလိုရကား အမြဲမဆင်နိုင်သော မဟာလတာ တန်ဆာကြီးအစား တသိန်းတန် ဃနမဋ္ဌက - တခဲနက် ပြေပြစ်သော တန် ဆာကို ပြုလုပ်ကာ ဘုရားရှင် နှင့် သံဃာအား ဆွမ်းကပ်ပြီး ဝိသာခါကို နံ့သာရေအိုး ၁၆-လုံး ချိုးစေပြီး ဘုရားရှေ့မှာပင် ဃနမဋ္ဌက တန်ဆာဆင်၍ ဘုရားရှိခိုးစေသည်။</p> <p>စိတ်ရှိသမျှ ဒါနစသော ကောင်းမှုရှင် ဝိသာခါသည် ဘုရားရှင်ထံမှ ၁-မိုးရေခံ သင်္ကန်း၊ ၂-အာဂန္တုရဟန်း၊ ၃-ခရီးသွားရဟန်း၊ ၄-သူနာပြုရဟန်း၊ ၅-သူနာပြု ရဟန်းများအား ဆွမ်း၊ ၆-သူနာရဟန်းများအား ဆေး၊ ၇-အမြဲယာဂု၊ ၈-ဘိက္ခုနီ သံဃာအား ရေသနုက်သင်္ကန်း အသက်ထက်ဆုံး လှူဒါန်းနိုင်ခွင့်ဟူသော ဆု ၈-ပါး ဆု ကိုရ၍ လှူဒါန်းသည့်ပြင် သား ၁၀၊ သမီး ၁၀-ထွန်းကားသည်၊ သားသမီးများ မြေးများမှာလည်း အလားတူထွန်းကားရာ သားသမီး ၂၀၊ မြေး ၄၀၀၊ မြစ် ၈၀၀၀- ရှိသဖြင့် ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၌ လဝန်းပမာ ထင်ရှားလှသည်။</p> <h3>ဝိသာခါ၏ မတူထူးခြား ကျေးဇူးများ</h3> <p>“အသက် ၁၂၀-ရှည်သော်လည်း ၁၆-နှစ်အရွယ်လို နုပျိုသည်၊ ဆံပင်ဖြူမပေါက် ပါ၊ သမီးမြေးမြစ်များနှင့် ကျောင်းသွားလျှင် ဝိသာခါကို မေးယူရလေသည်၊ ဝိသာခါ သွားနေသည်ကိုမြင်လျှင် သွားနေမှုပုံစံသည် လှသည် ဖြည်းဖြည်းသွားပါစေ”ဟု မြင်သူတိုင်းကြံ ကြသည်၊ ရုပ် ထိုင် လျောင်းရာ၌လည်း နည်းတူပင် ထင်ကြသည်၊ မတင့်တယ်သော ဣရိယာပုထ်မရှိပါ။ ဆင်ပြောင် ၅-စီး အားကြီးသည်။ ကောသလမင်းကြီး ထိုသတင်း ကြား၍ ဝိသာခါကျောင်းမှအပြန် ဆင်ပြောင်ကြီးတစီးလွှတ်ရာ မိန်းမအချို့ထွက်ပြေး<br> <br>စာမျက်နှာ-266 <hr> ကြ၊ အချို့ ဝိသာခါကို ဖက်ထားကြသည်။ အားစမ်းလို၍ မင်းကြီး ဆင်လွှတ်သည်ကို သိသောဝိသာခါသည် အားရှိသမျှ ခပ်ကြမ်းကြမ်းဖမ်းလျှင် ဆင်သေမည်စိုး၍ လက် ချောင်း ၂-ချောင်းဖြင့် နှာမောင်းကို ညှပ်ကိုင်ကာ အသာလှဲလိုက်၏၊ လူများ ကောင်းချီးပေးကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါ၏သားသမီး မြေးများအားလုံး ကျန်းမာသန်စွမ်းကြ အသေအပျောက် ကင်းကြသဖြင့် လူတိုင်းက “မင်္ဂလာရှိသောသဌေးကတော်ကြီး”ဟု သိမှတ်ကြသည်၊ ပြည်သူများ၏ မင်္ဂလာပွဲ၌ ဝိသာခါကို ရှေးဦးဖိတ်ကျွေးကြသည်။ တခုသောဧည့်ခံ အပြီး ကျောင်းတော်တရားနာသွားရာ “ဘုရားရှင်ထံ ဤပုံစံဖြင့် သွားရန်မသင့်”ဟု မဟာလတာတန်ဆာကိုချွတ်၍ ကျွန်မအားအပ်ထားသည်၊ ဝိသာခါ၏ ဘုန်းကံကြောင့် ဖြစ်လာသည့်အားလျော်စွာ ဆင်ပြောင် ၅-စီး အားကြီးသောကျွန်မဖြစ်သည်။</p> <h3>ပစ္စည်းထိန်း အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>ဃနမဋ္ဌကတန်ဆာချွတ်၍ တရားနာပြီး ကျောင်းတိုက်တွင် ဝိသာခါ လှည့်လည်ရာ ကျွန်မသည် မဟာလတာ တန်ဆာကို မေ့ထားခဲ့သဖြင့် မေ့ကျန်ပစ္စည်း သိမ်းဆည်းနေကျ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်ထံ လျှောက်ကာ အိမ်အရောက်စောင်းတန်း လှေကားတဘက် ၌ ချိတ်ဆွဲသိမ်းထားသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် သုပ္ပိယာဥပါသိကာ နှင့်အတူ အာဂန္တု ခရီးသွား ဂိလာန သံဃာ စသည်များအတွက် လိုအပ်သမျှပြုစု ကျောင်းတိုက်တွင်း လှည့်လည်သည်၊ ယင်းတို့ ၂-ဦးမြင်လျှင် ထောပတ်၊ ဆီ စသည် သောရဟန်းသာမဏေငယ်များ ခွက်၊ ပန်းကန် စသည် ယူလာချဉ်းကပ်မြဲအတိုင်း ယခုလည်း ချဉ်းကပ်ကြသည်။</p> <h3>သုပ္ပိယာဒကာမ၏ ထူးလှသောသဒ္ဓါ</h3> <p>သုပ္ပိယာဥပါသိကာမကား ဗာရာဏသီ သုပ္ပိယဒကာ၏ ဇနီးဖြစ်၍ ၂ ဦးလုံး ရတနာ ၃-ပါးအား ကြည်ညိုလှူဒါန်းပြုစုကြသည်၊ သုပ္ပိယာ ဒါယိကာမသည် မိဂဒါဝုန် ဂိလာန ရဟန်းတပါးအား လိုနေသော ဓာတ်စာအတွက် ကပ္ပိယ အသားမရ၍ မိမိ ပေါင်သား လှီးပြီး အသားစွပ်ပြုတ်ရည် ပြုတ်ကပ်ခဲ့သည်၊ ဘုရားရှင်၌ ကြည်ညိုလွန်း၍ အမာရွတ်မျှ မထင် အသားပြန်ပြည့်သည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် သံဃကိစ္စများပြီး၍ ကျောင်းတိုက်မှ ထွက်ကာ ဥပစာရောက်လျှင် မဟာလတာ ဝတ်ဆင်ရန် ကျွန်မထံ တောင်းသည်၊ ကျွန်မက “မေ့ကျန်ရစ်ပါကြောင်း” တင်ပြရာ “သွားယူချေ၊ အရှင်အာနန္ဒာ သိမ်းထားလျှင်လည်း နေပေစေ၊ လှူပြီးပင်” ဟု ဝိသာခါ မှာလိုက်သည်။ (မေ့ကျန်ပစ္စည်း အရှင်အာနန္ဒာ သိမ်းဆည်းနေကျဟု ဝိသာခါ သိသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-267 <hr> ကျွန်မသည် အရှင်အာနန္ဒာထံသွား၊ အစုံမိန့်ကြား သိရှိရာ “အရှင်ဘုရားတို့ လက် ဖြင့် သုံးသပ်ပြီး ဘဏ္ဍာကို အရှင်မ ဝိသာခါက လှူပြီးသားပါဘုရား”ဟု လျှောက် ထားကာ လက်ချည်း ပြန်လာပြီး ဝိသာခါအား ပြန်ကြားသည်။ ထိုအခါ ဝိသာခါက “တန်ဆာကား လှူပြီးပင် ဖြစ်သည်၊ သို့သော် အရှင်မြတ်များ စောင့်ရှောက်ဖို့ ဝန် လေးသည်၊ ယင်းတန်ဆာ ရောင်းချပြီး ကပ္ပိယ ပစ္စည်းလှူမည်၊ အမိ သွားယူချေ”ဟု စေလွှတ်သဖြင့် ကျွန်မ သွားပြန်ယူသည်။</p> <h3>ဝယ်နိုင် ဝတ်နိုင်သူ မရှိသော တန်ဆာထူး</h3> <p>ဝိသာခါသည် ယင်းတန်ဆာကို မဝတ်တော့ဘဲ ရွှေပန်းထိမ်သည်များ ခေါ်၍ တန်ဖိုးဖြတ်ခိုင်းသည်၊ “တန်ဆာ ၉-ကုဋေ လက်ခတသိန်း”ဟု ဆိုသဖြင့် တန်ဆာကို ယာဉ်၌ တင်ရောင်းခိုင်းတော့သည်၊ ဝယ်မည့်သူ မရှိပါ၊ မဟာလတာ တန်ဆာနှင့် ထိုက်သူများမှာ ဤမြေပြင်၌ ဝိသာခါ၊ ဗန္ဓုလသေနာပတိကတော် မလ္လိကာ၊ ဗာရာ ဏသီ သဌေးသမီး၊ ဤ ၃-ဦးသာ ယင်းတန်ဆာ ရှိကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် မိမိပစ္စည်း မိမိပြန်ဝယ်ကာ ငွေ ၉-ကုဋေ တသိန်းကို လှည်းပေါ်တင် ကျောင်းတော်ယူပြီး “မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်၏ ဤတန်ဆာကို မပျောက်အောင် အရှင်အာနန္ဒာ လက်တော်နှင့် ထိပြီးချိန်မှ စ၍ ဝတ်နိုင်စွမ်းမရှိတော့ပါ၊ သံဃာအား ကပ္ပိယပစ္စည်း လှူမည်ဟု ရောင်းစေသော်လည်း ဝယ်သူမရှိ၊ တပည့်တော်ပင် ဝယ်၍ ဝတ္ထုငွေများ ယူလာပါသည်၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး လိုရာမိန့်ကြားတော် မူပါဘုရား”ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “သာဝတ္ထိမြို့ အရှေ့တံခါးအနီး သံဃာနေဖို့ ကျောင်း ဆောက်သင့်သည်”ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် ဝမ်းသာစွာဖြင့် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းနေရာကို ၉-ကုဋေဖြင့် ဝယ်ပြီး ၉-ကုဋေတန် ကျောင်းတိုက်ကြီး စတင်ဆောက်သည်။</p> <h3>သာဝတ္ထိနေစဉ် ဘုရားရှင်၏ ထုံးတမ်း</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘဒ္ဒိယသဌေးသား၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကို မြင်တော်မူ၍ အနာထပိဏ်အိမ် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး သာဝတ္ထိမြောက်တံခါး ကြွတော်မူသည်၊ ဘုရားရှင် သည် ဝိသာခါအိမ် ဆွမ်းခံလျှင် တောင်တံခါးကြွ၊ ဇေတဝန်ကျောင်း သီတင်းသုံး၊ အနာထပိဏ်အိမ် ဆွမ်းခံလျှင် အရှေ့တံခါးကြွ ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း သီတင်းသုံးမြဲ ဖြစ်ရာ “မြောက်တံခါးကြွလျှင် ဘုရားရှင် ဒေသစာရီ ကြွမည်”ဟု အားလုံးသိကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် ထိုသတင်းကြား၍ ဘုရားထံတော် လျင်စွာသွားပြီး “၉-ကုဋေတန် ကျောင်းဆောက်ဆဲ ဖြစ်၍ ပြန်ကြွတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “ယခု<br> <br>စာမျက်နှာ-268 <hr> ပြန်ကြွ၍ မဖြစ်”ဟု မိန့်တော်မူရာ ဝိသာခါသည် “မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ကောင်းမှုရှင် တဦးဦး ဘုရားရှင် မြင်တော်မူလိမ့်မည်” ဆင်ခြင်ပြီး ကျောင်းဆောက်ရာ၌ စီစဉ် ပေးမည့် ရဟန်းတပါး ထားခဲ့ဖို့ လျှောက်လိုက်တော့သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “သင်သဘောကျ ရဟန်းတပါး၏ သပိတ်ယူ”ဟု မိန့်ရာ ဝိသာခါ သည် အရှင်အာနန္ဒာကို ချစ်ခင်သဘောကျသော်လည်း “တန်ခိုးရှင်ကို မှီမှ ကျောင်း မြန်မြန်ပြီးမည်”ဟု ကြံပြီး အရှင်မောဂ္ဂလာန် သပိတ်ကို တောင်းယူသည်။ ဘုရားရှင် အမိန့်အရ သူ၏တပည့် ၅၀၀-ပါ အရှင်မောဂ္ဂလာန်နှင့် ကျန်ရစ်သည်။</p> <h3>တန်ခိုးရှင်၏ အံ့ဖွယ်မျိုးစုံလင်</h3> <p>အရှင်မြတ် တန်ခိုးကြောင့် ယူဇနာ ၅၀၊ ၆၀-သစ်ကြီး ကျောက်ကြီး ယူသွား သူများပင် နေ့ချင်းပြန်နိုင်သည်၊ သစ် ကျောက်များ လှည်းပေါ်တင်ရာ မပင်ပန်း လှည်းဝန်ရိုး မကျိုးပေ၊ မကြာမီပင် ဘုံ ၂-ဆင့်ရှိ (၂-ထပ်) ပြာသာဒ်ကျောင်းကြီး ပြီးသည်၊ အောက်ထပ် အထက်ထပ်၊ တိုက်ခန်း ၅၀၀-စီ၊ ပေါင်း ၁၀၀၀-ရှိသည်၊ ကျောင်းမြေရာ ၉-မင်းပယ် ကျယ်ဝန်း၏၊ ပြာသာဒ်တော်ကြီး ထီးထီးမဖြစ်အောင် ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်း ၅၀၀၊ ပြာသာဒ်ငယ် ၅၀၀၊ တန်ဆောင်းရှည် ၅၀၀-ကိုလည်း ခြံရံဆောက်လုပ်သည်။</p> <p>၉-လခရီး ပြီး၍ ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိ ပြန်လည်ရောက်ရှိချိန် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းကိစ္စ လည်း ၉-လဖြင့် အားလုံးပြီးစီးသည်၊ ကျောင်းအမကြီးသည် ပြာသာဒ် ထုပိကာကို ရေအိုးလုံး ၆၀- ဝင်အောင် တခဲနက် ခတ်အပ်သော ရွှေနီဖလံဖြင့် ပြုလုပ်စေပြီး ဘုရားရှင် ဇေတဝန်ကြွရောက်လာသော သတင်းကြားလျှင် သွားကြို၍ ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း တိုက် ပင့်ပြီးလျှင် “သံဃာနှင့်တကွ မိုးလေးလလုံး ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းမှာ ဘုရားရှင် သီတင်း သုံးပါ ဘုရား၊ ကျောင်းရေစက်ချပွဲလည်း ကျင်းပပါမည် ဘုရား”ဟု လျှောက်ထား၊ ဘုရားရှင်လည်း လက်ခံတော် မူသဖြင့် နေ့စဉ် ကျောင်းအမအလှူပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>တသိန်းတန် ကမ္ဗလာခင်းရန် နေရာမရှိ</h3> <p>ဝိသာခါ၏ အဖော်မတဦးသည် တသိန်းတန်အဝတ် ယူလာပြီး ကျောင်းတော် မြေအခင်း လှူလို၍ နေရာပြခိုင်းရာ ဝိသာခါက “နေရာမရှိ” ဟု အမှန်ပြောလျှင် အထင်လွဲမည်စိုး၍ “ကျောင်းခန်းတထောင် နှံ့အောင်ကြည့်၊ သင့်ရာရှာစမ်း သူငယ် ချင်း”ဟု ခွင့်ပြုလိုက်သည်၊ အဖော်မသည် နေရာရှာရာ သူမ၏အခင်းထက် တန်ဖိုးကြီး သော အခင်းများကိုချည့်တွေ့၍ “ကုသိုလ်ပြုခွင့် မရတော့” ဟု ကြံကာ ငိုကြွေး ရပ်နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-269 <hr> အကြောင်းခြင်းရာ အရှင်အာနန္ဒာမြင်သဖြင့် “စောင်းတန်းလှေကားရင်း သံဃာ တော်များ ခြေဆေးပြီး သုတ်ဖို့ခင်းပါ အကျိုးကြီးလိမ့်မည်”ဟု ဝိသာခါမေ့နေသော နေရာကို ညွှန်ပြလိုက်သည်။</p> <h3>ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းတိုက်တန်ဖိုး အဖိုးကုဋေကုဋာ</h3> <p>ကျောင်းအမကြီးသည် မိုး ၄-လပတ်လုံး ပြုစုလှူဒါန်းပြီး တန်ဆောင်မုန်းလပြည့် နေ့၌ သင်္ကန်းလျာလှူရာ အငယ်ဆုံး ရဟန်းသည်ပင် ၁၀၀၀-တန် ရသည်၊ သပိတ် ပြည့် စတုမဓူကိုလည်း သံဃာစုံလှူ၏၊ ၄-လကြာ ရေစက်ချပွဲ ၉-ကုဋေပင်ကုန်သည်၊ မြေဖိုး၊ ကျောင်းဖိုး ရေစက်ချပွဲ ကုန်ကျစရိတ်စုစုပေါင်း ၉-ကုဋေ ၃-ကြိမ် ၂၇- ကုဋေ သော ဥစ္စာများကို ဘုရားသာသနာ၌ လှူဒါန်းနိုင်သူမှာ အမျိုးသမီးများတွင် ဝိသာခါသာ ရှိလေသည်။</p> <p>ကျောင်းအမကြီးသည် ရေစက်ချပွဲပြီးသောနေ့ ညနေချမ်းတွင် သား သမီး မြေး မြစ်များခြံရံလျက် “ငါတောင့်တသမျှ အားလုံး ပြီးဆုံးပြီ”ဟု ကြံကာ ကျောင်း တော်ကြီးပတ်လျက် ၅-ဂါထာဖြင့် သာယာစွာ ကျူးရင့်သည်။</p> <h3>ဝိသာခါ၏ ဥဒါန်း ၅-ဂါထာ</h3> <p>၁။ ကမ္ဘာတသိန်း တွက်ကိန်းပြည့်လာ ပါရမီရှင် ငါသည် အင်္ဂတေလိမ်းခြယ်၊ ပျော်ဖွယ်ရာစုံ ပုဗ္ဗာရုံမှတ် ကျောင်းပြာသာဒ်ကို လှူရသောကြောင့် ကြည်ဖြူဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၂။ ကမ္ဘာတသိန်း တွက်ကိန်းပြည့်လာ ပါရမီရှင် ငါသည် ညောင်စောင်းခုတင်၊ ကြည်လင်မွေ့ရာ၊ ခေါင်းအုံးစသော သံဃာ့အသုံး ပစ္စည်းအားလုံးအလှူကို ကြည်ဖြူ ဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၃။ ငါသည် စင်ကြယ်သန့်ရှင်း သားဟင်းပြွမ်းကာ စာရေးတံစသော ဆွမ်း ဖြာဖြာကို ကြည်ဖြူဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက် ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၄။ ငါသည် ကာသိကတိုင်းဖြစ် အဝတ်မျိုးစုံ ခုံချည် ဝါချည် စသော သင်္ကန်း အစုံကို ကြည်ဖြူ ဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက် ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၅။ ငါသည် ထောပတ် ဆီဦး အစုစုသော ဆေးပစ္စည်းအလှူကို ကြည်ဖြူဘယ် ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>စာမျက်နှာ-270 <hr> ဝိသာခါအိမ်ကား နံနက်ပိုင်းတွင် သင်္ကန်းရောင်တောက်လျက် အထွက်အဝင် သံဃာများ လှုပ်ရှားသောလေနှင့် ဖန်ရည်နံ့များ သင်းပျံ့ လျက်ရှိသည်၊ အနာထပိဏ် အိမ်မှာလိုပင် ဆွမ်းမျိုးစုံ စီမံချက်ပြီးပင် ဖြစ်သည်၊ နံနက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆွမ်းကိစ္စပြီး လျှင် မွန်းလွဲသောအခါ ထောပတ်စသော ဆေးနှင့်အဖျော်မျိုးစုံယူပြီး သံဃာအား လှူဒါန်းသဖြင့် ဒါယိကာ ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>၃။ အကြားအမြင်များသူတို့တွင် ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>၄။ မေတ္တာစိတ်နှင့် နေလေ့ရှိသူတို့တွင် သာမာဝတီသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူမ ၂-ဦးတို့ကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သူများဖြစ်၍ အသီး သီး ဗဟုသုတဧတဒဂ်၊ မေတ္တာဝိဟာရီ ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမများကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့ကြသည်။</p> <h3>မိခင်၏မေတ္တာ ဖခင်ထက်သာ</h3> <p>ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ အလ္လကပ္ပတိုင်း၌ အဟိဝါတ (ယဉ်းနာ) ကပ်ရောဂါကြီးဖြစ် ရာ တအိမ်တအိမ်မှာ ပြိုင်တူ လူ ၁၀၊ ၂၀၊ ၃၀-သေကြ၊ တိုင်းတပါး ပြေးသူများမှ အသက်ရှင်ကြသည်၊ မိသားစု ၃-ဦး တိုင်းတပါးပြေးရာ လမ်းမှာ ရိက္ခာပြတ်၊ အား ကုန်ကြသည်၊ သားကို မိဘ ၂-ပါး တလဲစီချီရာ အားကုန်နေသောဖခင်သည် မိခင် မသိအောင် သားကို လမ်းချခဲ့သည်၊ မိခင်သိ၍ဆူမှ ကလေးပြန်ခေါ်ကာ မယား တောင်းပန်ပြီး ခရီးဆက်ကြ၊ နွားကျောင်းသားရွာတခု ရောက်ကြသည်။</p> <p>နို့ထမင်းချက်စားနေကြသော နွားကျောင်းသားများက ဧည့်သည်များ ဆာနေပုံ ကိုသိ၍ နို့ထမင်းကို ထောပတ်ထည့်ကျွေးကြရာ အမျိုးသမီးမှာ မျှရုံစားသော်လည်း အမျိုးသားမှာ အလွန်အကျွံစားမိသဖြင့် အစာမကျေဘဲ ညချင်းတွင်း ကွယ်လွန်ပြီး နွားကျောင်းသားအိမ် ခွေးမဝမ်းသန္ဓေယူ ဖွားမြင်သည်၊ ယင်းခွေးကို နွားကျောင်း သားခင်မင်၍ သွားဖော်လာဖက်ပြုသည်။</p> <h3>ခွေးတိရစ္ဆာန်ပင် သင်လျှင်တတ်</h3> <p>နွားကျောင်းသားသည် အိမ်ဆွမ်းခံကြွသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါးကို မလှမ်းမကမ်း တောအုပ်မှာ ပင့်ထားပြီး ခွေးနှင့်အတူ အရှင်မြတ်ထံသွားသည်။ တချိန်တွင် နွား ကျောင်းသားက “တပည့်တော်အမြဲလာမပင့်နိုင်ပါ၊ ခွေးလိမ္မာလွှတ်ပါရစေ၊ ကြွလာ ပါ”ဟု လျှောက်ထားပြီး ခွေးကိုပင် လွှတ်သည်၊ ခွေးသည် အရှင်မြတ်ခြေရင်း အိပ် လျှင်ပင်အပင့်လာမှန်းသိ၍ အရှင်မြတ်ကြွသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-271 <hr> အရှင်မြတ်သည် ခွေးကိုစမ်းလို၍ အခြားလမ်းကြွရာ ခွေးက ရှေ့မှဖြတ်ရပ်သည်၊ လမ်းမှန်သွားမှ ဖယ်ပေး၏၊ သားကောင်များပြေးဖို့ သစ်ပင် ကျောက်တုံးများကို နွားကျောင်းသား ပစ်ခတ်သောနေရာ ခွေးက ဟောင်ပေးသည်၊ ခွေးသံဖြင့် သားကောင်များပြေးကြ၏။ ဆွမ်းချိန်မှာ ထမင်းဆုပ်ကြီးတဆုပ် တဆုပ် အရှင်မြတ်ကပေးသဖြင့် အရှင်မြတ်အပေါ် ခွေးက အလွန်ခင်နေသည်။</p> <h3>ခွေးဘဝမှ ဃောသကနတ်သား</h3> <p>ဝါကျွတ်၍ တိစီဝရိတ်သင်္ကန်းလျာလှူပြီး “အရှင်ဘုရား ဆန္ဒရှိပါက ဆက်သီတင်းသုံးပါ၊ မရှိလျှင်လည်း ချမ်းသာရာကြွတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ထားရာ အရှင်မြတ်ကြွမည့်ပုံပြသဖြင့် နွားကျောင်းသား လိုက်ပို့ပြီးမှ ပြန်လာသည်။ ခွေးကား အရှင်မြတ်ကို ခင်တွယ်လှသဖြင့် နှလုံးကွဲပျက်စီးကာ တာဝတိံသာ၌ဖြစ်သည်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ဘေးရန်ကင်းအောင် ဟောင်ပေးရသဖြင့် နတ်ပြည်တခုလုံး အသံဖုံးနိုင်၍ ဃောသက အမည်ရသည်။</p> <p>ကောသမ္ဘီပြည် ဥဒေနမင်း မင်းပြုစဉ် ဃောသကနတ်သားကွယ်လွန်ပြီး ပြည့်တန်ဆာမ ဝမ်းသန္ဓေယူသည်၊ သားဖွားမြင်၍ လမ်း၌ စွန့်ထားရာ ကောသမ္ဘီသဌေး၏ အလုပ်သမားမှူး သဌေးအိမ်သွားစဉ် လမ်း၌ “ဘုန်းကံရှင်ဖြစ်မည်”ဟု ကြံကာ သူ့အိမ်ပို့ခိုင်းသည်၊ သဌေးလည်း မင်းထံအစားသွားရင်း ပုရောဟိတ်နှင့် လမ်း၌တွေ့၍ ယနေ့ နက္ခတ်မေးရာ “ယနေ့ နက္ခတ်နှင့်မွေးသောကလေး ဤမြို့၌ သဌေးရာထူးရမည်”ဟု ဟောသဖြင့် တပည့်များကို “ပုရောဟိတ်စကား အမှားမရှိ၊ ငါ့ဇနီးကိုယ်ဝန်ဖွား မဖွား သွားကြည့်ကြ”ဟု ခိုင်းလိုက်သည်၊ ဖွားကြောင်း ပြန်ပြောရာ “သို့ဖြစ်လျှင် ဤမြို့မှာ ယနေ့ဖွားသောကလေးကို ကြေးပေး၍ ရှာရာတွင် အလုပ်သမားမှူးအိမ်မှာ ကလေးရှိကြောင်း ပြန်ပြောကြသည်။</p> <h3>အမျိုးမျိုးလုပ်ကြသော်လည်း ကံရှိ၍မသေ</h3> <p>သဌေးက ကလေးကိုတောင်းရာ မပေးသဖြင့် ငွေတထောင်ပေးမှ အလုပ်သမားမှူးသည် “ဤကလေး ရှင်မည် သေမည် ပုံမသေ”ဟု ကြံကာ ၁၀၀၀ိ ယူ၍ ပေးလိုက်သည်။ သဌေးသည် “မိမိဇနီးမှ သမီးမွေးလျှင် ဤကလေးကို သားအရာပြုမည်၊ သားမွေးလျှင် သတ်ပစ်မည်”ဟုကြံ၍ မွေးထားရာ မကြာမီဇနီးမှ သားကိုပင်မွေးသည်၊ သားမွေးသဖြင့် နွားနင်းသေအောင် သဌေးသည် မွေးစားသားကို နွားခြံတံခါး ချထားရာ ရှေ့ဆောင်နွားလားသည် ရှေးဦးထွက်စဉ်မြင်၍ အခြားနွားများ မနင်းရအောင် ကလေးကို ခြေ ၄-ချောင်းအတွင်း ထားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-272 <hr> ထိုကလေးကို နွားကျောင်းသားများမြင်၍ “တိရစ္ဆာန်များသော်မှ ဂုဏ်သိကြသည်ကား ဘုန်းရှိ၍သာ၊ မွေးစားပေအံ့”ဟု မိမိအိမ်သို့ ပို့ကြသည်၊ ကလေးအလောင်းကို သဌေးရှာရာ “နွားကျောင်းသားများ ဆောင်ယူသွားသည်”ဟုကြား၍ နောက်ဒုတိယအကြိမ် ၁၀၀၀ိ ပေးယူပြီး သုသာန်ပစ်ထားစေပြန်သည်။</p> <h3>သုသာန်ပို့သော်လည်း ဆိတ်နို့သောက်ရ</h3> <p>ထိုအချိန် သဌေး၏ဆိတ်ကျောင်းသမား သုသာန်၌ဆိတ်ကျောင်းရာ ရှိရှိသမျှသော ဆိတ်မသည် ကလေးဘုန်းကံကြောင့် အသွားအပြန် ကလေးကို နို့ဝင်တိုက်သည်၊ ဆိတ်ကျောင်းသားသည် ဆိတ်မ၏အသွားအလာကို သွားကြည့်ရာ ကလေးကိုမြင်၍ “တိရစ္ဆာန်များသော်မှ ကလေးဂုဏ်သိကြသည်၊ ဘုန်းရှိပေမည်၊ မွေးစားအံ့”ဟု ကြံကာ အိမ်ယူသွားသည်၊ ကလေးမသေ၊ ဆိတ်ကျောင်းသားများ ယူသွားကြောင်း သဌေးသိ၍ နောက် တတိယအကြိမ် ၁၀၀၀ိ-ပေးယူပြီး သတင်းအရ လှည်းကုန်သည်များ လာမည့် လှည်းလမ်းကြောင်း လှည်းနင်းသေအောင် ချထားစေသည်။</p> <p>ရှေ့ဆုံးလှည်းမှနွားများသည် ကလေးကိုမြင်၍ ခြေစုံရပ်နေရာ လှည်းကုန်သည်ကြည့်လတ်သော် ကလေးကိုမြင်၍ “ဘုန်းရှိသောကလေး မွေးသင့်သည်”ဟု ကြံကာ ယူသွားသည်၊ ကလေး မသေ၊ လှည်းကုန်သည်ယူသွားကြောင်းသိ၍ သဌေးသည် နောက်စတုတ္ထ ၁၀၀၀ိ ပေးပြီး မြို့မှ မလှမ်းမကမ်းနေရာ ချောက်၌ ချစေပြန်သည်။</p> <p>ကလေးသည် ကျူထရံသည်တို့ အလုပ်ရုံတခုအပေါ် ဘုန်းကံကြောင့် လဲဝါဂွမ်းများပမာကျ၍ ကျူထရံသည်ကြီးကပင် “ဘုန်းကံရှိသောကလေး မွေးသင့်သည်”ဟု ကြံကာ အိမ်ယူသွားသည်၊ ကလေး မသေ၊ ကျူထရံသည်ကြီး ယူသွားကြောင်း သိ၍ နောက်ပဉ္စမ ၁၀၀၀ိ-ပေး၍ ယူစေပြန်ရာ သား ၂ ဦးလုံး တဖြည်းဖြည်း အရွယ်ရောက်လာကြသည်။</p> <h3>ငွေနှင့်လာဘ်ထိုးရိုးသူ မရှိ</h3> <p>မွေးစားသား ဃောသကသူငယ် (နတ်သားဘဝ နာမည်) ကို သေကြောင်းကြံလိုပြန်သော သဌေးသည် အိုးထိန်းသည်အိမ် သွားပြီး သူ့မွေးစားသားကို ဖြစ်သလို နည်းဖြင့် သတ်ဖို့ လျှို့ဝှက်တိုင်ပင်ရာ အိုးထိန်းသည်က နား ၂-ဘက်ပိတ်ပြီး “ဤမျှဝန်လေးသော စကားကို မဆိုသင့်ပါ”ဟု တားသည်၊ တံစိုးလက်ဆောင်မည်သည် အားလုံးကို ဖျက်နိုင်ရာ (ဆဋ္ဌမြောက်) ငွေ ၁၀၀၀ိ-ရမှ “အိုးဖိုကို မီးတိုက်မည့်နေ့ ထိုကလေးကိုလွှတ်လိုက်ပါ” ဟု အချိန်ပြော ဝန်ခံလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-273 <hr> သဌေးသည် ရက်တွက်၍ မှာသောနေ့ရောက်လျှင် ဃောသကကို ခေါ်ပြီး “ငါတို့အိုးများကို လိုသည်၊ အိုးထိန်းသည်အိမ်သွားပြီး ဖခင်အမှာစကား ယနေ့ ပြီးစေပါ၊ ပြောချေ” ဟု မှာလိုက်သဖြင့် ဃောသက ဦးချသွားသည်။</p> <h3>သူတပါးမကောင်းကြံ မိမိပင်ခံရ</h3> <p>လမ်း၌ ဂေါ်လီကစားရင်း ရှုံးနေသော သားရင်းသည် မွေးစားသား ဃောသကကိုမြင်၍ “အစ်ကို၊ နိုင်အောင်ကစားပေးပါ” ခိုင်းရာ ဃောသက “အရေးတကြီး ကိစ္စဖြင့် အိုးထိန်းသည်ထံ ဖခင်လွှတ်သည်။ ယခုအချိန် ကစားခွင့်မရှိ” ဟု ပြောရာတွင် သားအရင်းက “အစ်ကို့ကိစ္စ ကျွန်တော် သွားပါမည်၊ ဤသူများနှင့် ရင်းစားပြန်ရအောင် ကစားပေးပါ”ဟု အတင်းပင် ပူဆာသဖြင့် မိမိပြောရမည့်စကားသင်ကြားပေးကာ ကစားနေလိုက်သည်။</p> <p>သားရင်းသည် အိုးထိန်းသည်ထံသွား ဖခင်အမှာကို ပြောကြားရာ အိုးထိန်းသည်က “ကောင်းပြီ၊ ပြီးစေမည်”ဟု ဝန်ခံကာ သားရင်းကို အခန်းတွင်း သွင်းကာ ပဲကွပ်ဖြင့် ပိုင်းဖြတ်ပြီး အိုး၌ထည့်ကာ ပိတ်လျက် အိုးကြားထား မြေသရွတ်လိမ်းသည်၊ ဃောသကသည် များစွာနိုင်၍ ညီငယ်အလာကို မျှော်ထိုင်နေသည်၊ ကြာလှမက ကြာသော် အိုးထိန်းသည်အိမ်သွားရှာ မတွေ့မှ “အိမ်ရောက်နေပြီ”ထင်ကာ ပြန်လာခဲ့သည်။</p> <p>လာနေသည်ကို အဝေးကပင် သဌေးမြင်၍ “အကြောင်းဘယ်သို့ဖြစ်ပါလိမ့်၊ အိုးထိန်းသည်ထံ သတ်ဖို့လွှတ်သူ ယခုတဖန် အိမ်ပြန်လာပြန်သည်” ဟု ကြံကာ လာနေသော ဃောသကကို “အိုးထိန်းသည်ထံ မသွားဘူးလော”ဟုမေးရာ ဃောသကက ညီငယ်အစီအစဉ်အရ ဆောင်ရွက်ပုံ အပြည့်အစုံ ပြောပြသည်။</p> <p>ထိုစကား သဌေးကြားလျှင် မဟာပထဝီမြေ ခံရသလိုဖြစ်ပြီး “သား ဘာစကားပြောသလဲ”ဟု စိတ်လှုပ်ရှားကာ အိုးထိန်းသည်ထံ အမြန်သွားပြီး တခြားသူများရှေ့ မပြောသင့်သောစကားဖြစ်၍ “ကြည့်ပါဦးအမောင်”ဟုပြောရာ အိုးထိန်းသည်က “ဘာကြည့်စေချင်တာလဲ၊ ထိုကိစ္စပြီးသွားပြီ”ဟု ပြောလိုက်သည်၊ သဌေးကား အိမ်ပြန်သွား စိတ်ရောဂါဖြစ်ပွားတော့သည်၊ သားနှင့်လည်း အတူမစားသောက်တော့ပေ။</p> <h3>စာမတတ်လျှင် ကိုယ့်သေတွင်း ကိုယ်မပြင်</h3> <p>နည်းမျိုးစုံဖြင့် ဃောသက ပျက်စီးအောင်ကြံနေသော သဌေးသည် စာတစောင်ရေးကာ ဃောသကခေါ်ပြီး “စာကိုယူ၊ ရွာငယ်က ငါတို့အလုပ်သမားမှူးထံ သွားပေးချေ၊ ဤစာပါအတိုင်း မြန်မြန်လုပ်ပါဟုလည်းပြော၊ လမ်းမှာ ငါတို့သူငယ်ချင်း ရွာငယ်သဌေးအိမ်ဝင် ထမင်းစားသွား”ဟု နှုတ်ဖြင့်လည်း မှာလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-274 <hr> ဃောသကလုလင်သည် ဖခင်ရှိခိုးပြီး စာယူထွက်သည်၊ လမ်းခရီး၌ ရွာငယ်သဌေးနေရာမေးမြန်းပြီးသွားရာ အိမ်ရောက်လျှင် “သူငယ်ချင်းသဌေးသား”ဟု သိကာ ရွာငယ်သဌေးသည် ဝမ်းသာစွာဖြင့် (သမီးဖို့ပန်းယူသွားသော) ကျွန်မကို ဃောသကအတွက် ဧည့်ဝတ်အားလုံးပြုခိုင်းသည်၊ ကျွန်မသည် ဝတ်ပြုပြီးမှ ဈေးသွား ပန်းဝယ် ပြန်လာရာ သဌေးသမီးက “အပြင်မှာကြာသည်” ဟု စိတ်ဆိုးကာ “ဤအချိန်အထိ သင်ဘာလုပ်နေသနည်း”ဟု ကြိမ်းမောင်းသည်။</p> <h3>မိန်းမကြိုက်လျှင်လည်း စိုက်စိုက်လာ</h3> <p>“မပြောပါနဲ့မမ၊ ဤလိုလူ ကျွန်မ မမြင်ဖူးပါ၊ မမဖခင်သူငယ်ချင်း သဌေးသားတဲ့၊ သူလှလိုက်ပုံ ပြောမကုန်နိုင်ပါ၊ ပန်းယူသွားတဲ့ ကျွန်မကို သဌေးကြီးက ‘ဒီသူငယ် ခြေဆေး အိပ်ရာခင်းပေး’ ဆို၍ ကျွန်မ ကြာနေပါသည်”ဟု တင်ပြရာ ရွာငယ်သဌေးသမီးသည် စတုတ္ထဘဝက ထိုဃောသက၏ဇနီး ဖြစ်ခဲ့ဖူးရကား ထိုစကားကြားချိန်မှစ၍ ထိုင်မရ လုပ်မရတော့ပေ။</p> <p>သဌေးသမီးသည် ကျွန်မခေါ်ပြီး ဃောသက အိပ်ရာချောင်းရာ အိပ်နေသည်ကို မြင် ပုဆိုးစွန်း၌ စာရွက်ကိုလည်းမြင်၍ မနိုးအောင် စာခိုးဖတ်သည်။ “သူ့သေမိန့်စာ သူကိုယ်တိုင်ယူလာသည်”ဟု အမှန်သိသဖြင့် မူလစာ ဆုတ်ဖြဲ၍ မနိုးခင်ပင် “သင့်ထံ ငါ့သားလွှတ်လိုက်သည်၊ ငါ့သူငယ်ချင်း ရွာငယ်သဌေးမှာ အရွယ်ရောက်သော သမီးရှိသည်၊ ငါတို့သက်ဆိုင်ရာမှာ ရှိရှိသောဥစ္စာကိုယူပြီး ပစ္စည်းတိုင်း တရာစီဖြင့် ငါ့သားအတွက် ရွာငယ်သဌေးသမီးတောင်းကာ မြန်မြန်မင်္ဂလာပွဲ ကျင်းပပါ၊ ပြီးလျှင် ပြုပြီးသမျှ အစီအစဉ်အားလုံး ငါ့ထံသတင်းပို့၊ ဤကိစ္စ၌ သင့်အတွက် ဆောင်ရွက်ဖွယ် ကျေးဇူး ငါသိပါမည်”ဟု စာပြင်ရေးကာ ထိုတံဆိပ်နှိပ် ရှေးချည်မြဲအတိုင်း ပုဆိုးစွန်း ချည်ထားလိုက်သည်။</p> <h3>ကံတက်လျှင် မည်သူဖျက်ဖျက် မပျက်ပါ</h3> <p>ဃောသကသည် နောက်တနေ့ ရွာငယ်အလုပ်သမားမှူးထံ သွားစာပေးရာ အလုပ်သမားမှူးသည် စာဖတ်ပြီး ရွာသားများစုကာ ဥစ္စာစုဆောင်း သတို့သမီး တောင်းပေးပြီးမှ ကောသမ္ဘီသဌေးထံ အစီရင်ခံသည်၊ ထိုသတင်းကြားသော ကောသမ္ဘီသဌေးသည် မီးတိုက်ခံရသလို “ယခုအခါ ငါပျက်ပြီ” ကြံကာ သွေးဝမ်းသွန်ရောဂါရတော့သည်။</p> <p>“ဖြစ်နိုင်သလို ဃောသကခေါ်ကာ ငါ့ဥစ္စာ သူမပိုင်အောင်ပြုမည်” ကြံပြီး “မင်္ဂလာပြီးမှပဲ မြန်မြန်ပြန်လာ”ဟု သတင်းပို့သဖြင့် ဃောသက သွားမည်ပြင်ရာ သဌေးသမီးက “ငါ့မှီ ဤစည်းစိမ်ရသည်ဟု လူမိုက် မသိ၊ သူမသွားဖြစ်အောင် တခုခု ပြုသင့်သည်”<br> <br>စာမျက်နှာ-275 <hr> ကြံပြီး “အရေးတကြီး မသွားသင့်ပါ၊ မိဘအိမ်သွားလျှင် စီမံစရာ စီမံပြီးမှ သွားသင့်ပါသည်”ဟု ပြောကြားအချိန်ဆွဲထားသည်။</p> <h3>မိန်းမကျေးဇူးလည်း ကြီးသည်ဟု ဆိုသူမည်</h3> <p>“ရောဂါသည် ဖခင်ကို အသက်ရှင်စဉ် လာကြည့်သင့်သည်”ဟု ကြာနေ၍ သတင်းပို့ရာ၌မူ သဌေးသမီးက ဃောသကအား “ကောသမ္ဘီသဌေးသည် မောင်ထင်သလို ဖခင်မဟုတ်၊ မောင့်ကိုသတ်ဖို့ အလုပ်သမားမှူးထံ စာပို့ရာ ထိုစာဖယ် တခြားစာကယ်၍ မောင့်စည်းစိမ်ရသည်၊ ကောသမ္ဘီသဌေးသည် မောင့်ကို သားမဟုတ်အောင် ပြုလို၍ ခေါ်သည်၊ သူသေအောင် ဆိုင်းပါ”ဟု အကြောင်းစုံ တင်ပြသည်။</p> <p>မသေသေးသော်လည်း သေပြီကြား၍ သွားကြရာ သဌေးသမီးသည် ဃောသကအား “တအိမ်လုံး အစောင့်ထားပြီးမှ ဝင်ပါ”ဟု အပြင်ကပင် ကြိုတင်သတိပေးပြီး မိမိကမူ ဃောသကနှင့်အတူဝင်ပြီး လက်မြှောက်ငိုသလို အမှောင်၌အိပ်နေသော သဌေးထံသွား ဦးခေါင်းဖြင့် ရင်ဘတ် ဆောင့်တော့သည်။ အားနည်းနေသဖြင့် ထိုဒဏ်ဖြင့်ပင် ကောသမ္ဘီသဌေး ကွယ်လွန်ရှာသည်။</p> <h3>ဘဝကိုပြင်မှ သံဝေဂထင်သည်</h3> <p>ဃောသကသည် ဖခင်သင်္ဂြိုဟ်ပြီး “သူ့ကို သားအဖြစ် ထွက်ဆိုကြဖို့ အိမ်ဖော်များအား သင်ကြားလက်ဆောင် ပေးထားသည်။ ၇-ရက်မြောက်သော် သဌေးရာထူးထားလို၍ သားရှိ-မရှိ မင်းက စုံစမ်းရာ အိမ်ဖော်အားလုံးက ဃောသကကို သားဟု ထွက်ဆိုကြသဖြင့် ဃောသက သဌေးရာထူးရတော့သည်။</p> <p>ဇနီးဖြစ်သူက ဃောသကအား “အရှင့်သားလည်း အဆင့်နိမ့်သူ၊ ကျွန်မလည်း ဆင်းရဲသူဖြစ်ရာမှ ရှေးကံကောင်း၍ ဤစည်းစိမ်ရကြပြီး ယခုလည်း ကုသိုလ်ပြုကြစို့”ဟု တိုင်ပင်ဝန်ခံကြပြီး တနေ့တထောင် စွန့်လှူကြသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ခုဇ္ဇုတ္တရာအလောင်းကား နတ်ပြည်မှ စုတေပြီး ဃောသက သဌေးအိမ် အထိန်းတော်သမီးဖြစ်လာသည်၊ မွေးစကပင် ခါးကုန်း၍ ခုဇ္ဇုတ္တရာတွင်သည်။</p> <h3>ဘုန်းရှိသူမှာ မူရာတင့်တယ်</h3> <p>သာမာဝတီအလောင်း နတ်ပြည်မှ စုတေပြီး ဘဒ္ဒဝတိယတိုင်း ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘဒ္ဒဝတိယသဌေးသမီး သာမာလာဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်း ယင်းမြို့ အငတ်ဘေးဆိုက်၍ အခြားမြို့များ ပြေးကြရာ သာမာတို့မိသားစု ၃-ဦးလည်း သူငယ်ချင်း ဃောသကသဌေးရှိရာ ကောသမ္ဘီပြေးကြသည်၊ ထိုအချိန် ဃောသကသဌေး အလှူပေးနေပြီ။<br> <br>စာမျက်နှာ-276 <hr> ဒုက္ခကြီးစွာ လာခဲ့ရသော ဘဒ္ဒဝတိယသဌေးသည် “သူဆင်းရဲအသွင်ဖြင့် မမြင်ဖူးသေးသော သူငယ်ချင်းသဌေးကို မျက်နှာပြဖို့ မသင့်”ဟု ကြံကာ သမီးကိုသာ အလှူမဏ္ဍပ်လွှတ်သည်။</p> <p>ခွက်ကိုင်ရပ်နေသော သာမာကို အလှူဦးစီးမှူးမြင်၍ “တံငါသည်များ ငါးလုသလို အခြားအလှူခံများ အော်ကျယ် ဟစ်ကျယ် ယူသွားကြသော်လည်း ဤကလေးမကား ထိုသူများလိုမဟုတ်၊ အမျိုးကောင်းသမီးဖြစ်မည်၊ ရုပ်အဆင်းလည်း ပြည့်စုံသည်” ကြံကာ “သမီးကား သူများလို ဘာ့ကြောင့်ဝင်မယူသလဲ”ဟု မေးလေလျှင် “ဖခင်၊ ဤမျှကျဉ်းကျပ်တော့ ဝင်မရပါ”ဟု ပြန်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>မိဘမဲ့ ဖြစ်သွားသော သာမာဝတီ</h3> <p>သာမာသည် မိမိအဖြေအရ အလှူဦးစီးမှူးပေးသော ထမင်း ၃-ထုပ်ယူ မိဘများထံပေးရာ ဆာနေသောဖခင်သည် အလွန်စားမိသဖြင့် ကွယ်လွန်သည်၊ နောက်နေ့ ထမင်း ၂-ထုပ်သာယူရသည်၊ ထိုနေ့ပင် မိခင်သည်လည်း အစားမမှန် လင့်သောကလည်း ဖိပြန်၍ သေပြန်သည်။</p> <p>သာမာသည် နောက်နေ့ ထမင်းတထုပ်သာယူရာ အလှူဦးစီးမှူးက ကလေးမ၏ အမူအရာ အကဲခတ်ပြီး ထမင်း ၃-ထုပ်မှ ၂-ထုပ်၊ ၂-ထုပ်မှ တထုပ်ယူပုံ အကြောင်းမေးသည်၊ ဖြစ်ကြောင်းကုန်စင် သာမာကပြောပြရာ သမီးမရှိသော အလှူဦးစီးမှူးက သမီးအဖြစ် မွေးစားလိုက်သည်၊ သာမာသည် အလှူမဏ္ဍပ်၌ အသံဆူပုံကို ဖခင်အား မေးရာ “လူများလှ၍ အသံတိတ်အောင် မလွယ်”ဟု ဖခင်ကဖြေရာတွင် သာမာက “ရာဇမတ်ပတ်လည်ကာ၍ တံခါး ၂-ပေါက်တပ်ကာ အတွင်း၌ အိုးခွက်များ ထားပြီး တပေါက်ကဝင် ထမင်းယူပြီး ထွက်ပေါက်ကထွက်ပါစေ”ဟု အကြံပေးရာ ထိုအတိုင်း ဆောင်ရွက်သဖြင့် အလှူမဏ္ဍပ်သည် ပဒုမ္မာကြာအိုင်လို အသံငြိမ်တော့သည်။</p> <h3>အလုပ်သမားသမီးမှ သဌေးသမီးဖြစ်</h3> <p>ဃောသကသဌေးသည် အလှူမဏ္ဍပ်မှာ ရှေးကဆူညံပါလျက် ယခု တိတ်ဆိတ်ပုံကို အလှူဦးစီးမှူး တင်ပြချက်အရ သမီးအစီအစဉ်ဟု သိရာ ယခင်က သမီးမရှိ၊ ယခုဘယ်က ရသနည်း စိစစ်တော့သည်၊ အလှူဦးစီးမှူးသည် မကွယ်ဝှက်နိုင်တော့ဘဲ သမီးရပုံ ပြောပြရာ “ယခုတိုင် ငါ့သမီး သင်ထံရှိနေမှုကို သင်မပြောကြား၊ ဘာ့ကြောင့် ဤမျှဝန်လေးသော အမှုပြုရသလဲ၊ ထိုသမီးငါတို့အိမ်အမြန်လွှတ်”ဟု ခိုင်းလျှင်ပင် အလိုမတူသော်လည်း ပို့လိုက်ရတော့သည်၊ ထိုအခါမှစ၍ ဃောသကသည် သာမာကို သမီးအရာထား အမျိုးဇာတ်နှင့်အရွယ်ပါတူသော အမျိုးသမီး ၅၀၀-ကိုပါ ခြံရံစေပြီး ချီးမြှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-277 <hr> အမျိုးသမီး ၅၀၀-ခြံရံကစားနေသည့် သာမာဝတီကို ဥဒေနမင်း မြို့လှည့်စဉ် မြင်၍ မေးရာ “ဃောသကသဌေးသမီး လင်မရှိသေးပါ”ဟု သိသဖြင့် သဌေးထံ တောင်းတော့သည်။ “တဦးတည်းသမီးကို ရန်သူမိန်းမများသော နေရာ မထားနိုင်ပါ”ဟု ဃောသကက လျှောက်ရာ မင်းသည် ဃောသကဇနီးမောင်နှံ အိမ်ပြင်ထုတ် တအိမ်လုံး ချိပ်ပိတ်စေသည်။</p> <h3>သဌေးသမီးမှ မိဖုရားဖြစ်သော သာမာဝတီ</h3> <p>အပြင်ကပြန်လာသော သာမာဝတီသည် အိမ်ပြင်ထိုင်နေသော မိဘများကို မင်းပြစ်မင်းဒဏ်ဟု သိပြီး “ငါ့သမီးသည် ရန်သူမများဝိုင်းသော ရွှေနန်း၌ တယောက်တည်း မနေနိုင်ပါ၊ အဖော် ၅၀၀-ပါလျှင် နေနိုင်ပါလိမ့်မည်။ ဤစကားမျိုး ဖခင်တို့ ဘာ့ကြောင့် မလျှောက်တင်ကြပါသနည်း၊ ယခုလျှောက်တင်ကြပါ”ဟု သင်ပေးရာ မိဘများက “သမီးစိတ်မသိ၍ပါ”ဟု ပြောပြီး သမီးစကားအတိုင်း လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <p>ဥဒေနမင်းသည် အထူးကျေနပ်ပြီး “တထောင်ဖြစ်စေ အားလုံးခေါ်ခဲ့ကြ”ဟု မိန့်ကာ နက္ခတ် အခါကောင်းရွေးပြီး သတို့သမီး ၅၀၀-ခြံရံစေလျက် သာမာဝတီကို မိဖုရားအဘိသိက်ဖျန်း၊ သီးခြားပြာသာဒ်၌လည်း စံမြန်းစေသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ကောသမ္ဘီပြည်၌ ဃောသက၊ ကုက္ကုဋ၊ ပါဝါရိကဟု သူငယ်ချင်းသဌေး ၃-ဦးရှိရာ ၃-ဦးလုံး ရသေ့ ၅၀၀-ကို ပြုစုကြသည်၊ ၄-လ သဌေးများထံ ရသေ့များနေ၍ ၈-လ ဟိမဝန္တာမှာနေကြသည်၊ ဟိမဝန္တာမှရသေ့များလာကြစဉ် ခရီးခဲ၌ ရေငတ်ကြ၍ ညောင်ပင်ကြီးအောက် ရောက်လျှင် ညောင်စောင့်နတ်မင်းထံ အချီးအမြှောက် တောင့်တကြသည်။</p> <h3>နေ့ဝက်ဥပုသ်အကျိုး တန်ခိုးများစွာ</h3> <p>ညောင်စောင့်နတ်သည် တန်ဆာဆင်ထားသော လက်ကိုဆန့်၍ သောက်ရေအဖျော် စသည်များကပ်ရာ ရသေ့များ အံ့ဩကြပြီး ရှေးကုသိုလ်ပြုပုံ မေးကြသည်၊ ညောင်စောင့်နတ်က “လောကမှာ ဘုရားပွင့်၍ သာဝတ္ထိမှာ သီတင်းသုံးနေသည်၊ ဘုရားရှင်အား ပြုစုသော အနာထပိဏ်သဌေးကြီးသည် ဥပုသ်နေ့များမှာ သူ့အလုပ်သမားများအား လုပ်ခအပြည့်ပေးပြီး ဥပုသ်စောင့်စေပါသည်၊ ကျွန်ုပ်ကတော့ နံနက်ပိုင်း မသိ၊ နေ့ခင်း ထမင်းစားပြန်မှ အလုပ်သမားများ မမြင်၍မေးရာ ဥပုသ်စောင့်ကြရကြောင်း သိရ၊ နေ့ဝက်လည်း ဥပုသ်စောင့်နိုင်ကြောင်း သိရ၍ နေ့ဝက်ဥပုသ်စောင့်ခဲ့ရသည်၊ ထိုနေ့ပင် ကွယ်လွန်၍ ဤစည်းစိမ်ရပါသည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-278 <hr> ရသေ့များသည် “ဘုရားပွင့်ပြီတဲ့”ဟု ကြားကာ ဝမ်းသာလှပြီး သာဝတ္ထိသို့ သွားလိုလှသော်လည်း “ကျေးဇူးများသော သဌေးများကို ဤအကြောင်း ပြောကြမည်” ကြံပြီး ကောသမ္ဘီသွား ထိုအကြောင်း မိန့်ကြသည်။ သဌေးများက အတူ လိုက်ရန် လျှောက်ရာ “ငါတို့သွားနှင့်မည်၊ သင်တို့ ဖြည်းဖြည်းလာကြ”ဟု ထားခဲ့ပြီး သာဝတ္ထိသွား၊ ဘုရားထံတော်ရဟန်းပြု၊ ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>လှည်းဝိုင်းဆွမ်းကပ်ရက် လဝက်တိုင်တိုင်</h3> <p>သဌေး ၃-ဦးတို့လည်း လှည်း ၅၀၀-စီ ခြံရံကာ သာဝတ္ထိသွား ဇေတဝန်ကျောင်းအနီး လှည်းဝိုင်းချကာ ဘုရားထံသွား တရားနာကြ၊ ၃-ဦးစလုံး သောတာပန် ဖြစ်ကြသည်၊ နောက်နေ့မှစ၍ ၁၅-ရက်တိုင်တိုင် လှည်းဝိုင်းယာယီမဏ္ဍပ်မှာ ဆွမ်းကပ်ကြပြီး ကောသမ္ဘီကြွဖို့ ဘုရားပင့်ရာ “ဆိတ်ငြိမ်ရာမှာ ဘုရားရှင်များ မွေ့လျော်ကြသည်”ဟု ဘုရားရှင် မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>သဌေးများက “သိပါပြီဘုရား၊ တပည့်တော်များ သတင်းလျှောက်ထားလျှင် ကြွရောက်တော်မူကြပါ”ဟု လျှောက်ထားကာ မြို့ပြန်၊ ဆိုင်ရာ ဥယျာဉ်မှာ ဃောသိတာရုံ၊ ကုက္ကုဋာရုံ၊ ပါဝါရိကာရုံဟု ကျောင်းတိုက် ၃-တိုက်ဆောက်ကြသည်။</p> <p>သံဃာများစွာခြံရံလျက် ကောသမ္ဘီသို့ ဘုရားရှင် ချီတော်မူသည်။ လမ်းခရီးအတွင်း မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏား၏ အရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်းကို မြင်တော်မူ၍ ခရီးစဉ်ဖြတ်ကာ ကုရုတိုင်း ကမ္မာသဒမ္မနိဂုံးရွာကြွသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ကို သမက်တော်လိုသော မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားကြီးသည် တညလုံးရွာပြင်မှာ မီးပူဇော်ပြီး စောစော ရွာတွင်းဝင်သည်၊ ဘုရားရှင်လည်း နောက်နေ့ ရွာတွင်းဆွမ်းခံဝင်သော် မျက်နှာချင်းဆိုင်ခရီး၌ မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားအား မိမိကိုယ်ကို ပြတော်မူသည်၊ ပုဏ္ဏားကြီး ဘုရားမြင်၍ “ဤအချိန်အထိ ငါ့သမီး အဆင်းနှင့်တူသော သူငယ်ကို ရှာနေခဲ့သည်၊ အဆင်းပြည့်စုံသော်လည်း ဤပုံရဟန်း အသွင်ကိုသာ လိုလားခဲ့သည်၊ ဤရဟန်းကား တင့်တယ်လှပ ငါ့သမီးအတွက် အလျော်ပင် ကျသည်”ဟု ကြံကာ အိမ်အမြန် ပြန်သွားသည်။</p> <p>ပုဏ္ဏားကြီး၏ ရှေးအဆက်အနွယ်ကား ရဟန်းဖြစ်၍ ရဟန်းကိုသာ စိတ်ညွှတ်သည်၊ ပုဏ္ဏားကြီးသည် သမီးနှင့်လျော်သော သမက်လောင်းတွေ့ခဲ့၍ “သမီးကို မြန်မြန်တန်ဆာဆင်ပါ”ဟု ပုဏ္ဏေးမကို အမိန့်ပေးလိုက်သည်၊ သမီးတန်ဆာဆင်နေစဉ် ဘုရားရှင်သည် တည်နေရာ၌ ခြေရာတော်စေတီတို့ကိုပြ (ခြေတော်ရာချ) မြို့တွင်းဝင်သည်၊ ဘုရားရှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-279 <hr> ခြေတော်ရာကား မိဋ္ဌာန်နင်းမှ ထင်သည်၊ ရည်ရွယ်အပ်သူများသာ မြင်ရသည်၊ ထားလိုသော ခြေတော်ရာကို ဆင်နင်း၊ မိုးဖျက်၊ လေတိုက်သော်လည်း မပျောက်ပျက်နိုင်။</p> <h3>ခြေရာကိုကြည့်၍ ဘုရားရှင်ဟု ပုဏ္ဏေးမ သိ</h3> <p>ပုဏ္ဏားကြီးသည် ဇနီးနှင့်သမီးခေါ်ပြီး ထိုနေရာလာလတ်သော် ဘုရားရှင်ကို မမြင်၍ “ရှင်မ ပြုသမျှ ဘာမျှမကောင်း၊ သင်အကျယ်ချဲ့လုပ်နေစဉ် ရဟန်းထွက်သွားသည်”ဟု ပုဏ္ဏေးမကို ပြောကာ ဘုရားကြွရာကိုကြည့်လတ်သော် ခြေရာတော်ကိုမြင်၍ “ဤအရပ်ကြွပေမည်” ဟု ပြောလိုက်သည်၊ ပုဏ္ဏေးမသည် ဘုရားခြေတော်ရာ မြင်၍ “ဤပုဏ္ဏားကြီး မိုက်လေစွ၊ ကိုယ့်ကျမ်းဂန်၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကိုမျှမသိ” ဟု ကြံကာ ပုဏ္ဏားကြီးနှင့် ပြက်ရယ်ပြုလိုသည်ဖြစ်၍ “သင်ကား မိုက်ပါပေစွ၊ ဤသို့သော ယောက်ျားမြတ်အား သမီးပေးမည်ဟု ဆိုဘိ၏၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟမကင်းသူ၏ခြေရာ ဤသို့မဟုတ်၊ လောက၌ ကိလေသာအမိုးကို စင်စစ်ရိုက်ချိုးပြီးသော ဘုရားရှင်၏ခြေရာကို သေချာအောင် ကြည့်စမ်းပါ၊ ရာဂများသူ၏ ခြေရာအလယ်ကံမထိဘဲ ခွင်သည်၊ ဒေါသများသူ၏ ခြေရာကား နောက်သို့ငင်သလိုဖြစ်၏။ မောဟများသူကား ခြေဖျား ဖနောင့်တို့ဖြင့် ဖိနင်းသလိုသာတည်း၊ ယခု မျက်မြင်ခြေရာကား ကိလေသာအမိုး ရိုက်ချိုးပြီးသော မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ခြေတော်တည်း”ဟု ပြောပါသော်လည်း နားမဝင်ဘဲ ပုဏ္ဏားကြီးပြန်အော်သည်။</p> <h3>ဤဇမ္ဗူမှာ သမီးနှင့် တူသူမရှိ</h3> <p>ဇနီးမောင်နှံငြင်းခုံနေစဉ် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ သံဃာနှင့်တကွ ဘုရားရှင်သည် မာဂဏ္ဍီတို့ မြင်လောက်ရာဖြင့် ထွက်လာတော်မူရာ အဝေးကပင် ပုဏ္ဏားကြီးမြင်သဖြင့် ပုဏ္ဏေးမကို လက်တို့ပြီး “ငါပြောတဲ့ယောက်ျား ဤသူ”ဟု ဝမ်းသာစွာဘုရားရှေ့မှောက်ရပ်လျက် “အို ရဟန်း၊ ငါသည် သင့်ကို စောစောကပင် ရှာနေသည်၊ ဤဇမ္ဗူဒိပ်မှာ ငါ့သမီးနှင့် အလှတူ မိန်းမမရှိ၊ သင်နှင့် အလှတူသော ယောက်ျားလည်း မရှိ၊ ငါ့သမီးကို သင့်အား လုပ်ကျွေးပေးပါ၏၊ လက်ခံပါ”ဟု တိုက်ရိုက်ပင် ပြောသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားကြီးကို “ငါ့အား ဖျားယောင်းဖို့ အနီးကပ်ရပ်ကာ ချစ်စဖွယ်စုံ အဆင်းလှသူ မာရ်နတ်သမီး ၃-ဦးသော်မျှ ငါမလိုလား၊ သမီး ဤမာဂဏ္ဍီကို ဘယ်မှာယူလိုပါအံ့နည်း”ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ကို ရန်ဖွဲ့သော မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>“တဏှာ၊ အရတီ၊ ရာဂါ၊ မာရ်နတ်မင်း သမီး ၃-ဦးကို မြင်ပါလျက် မေထုန်မှု၌ အာသာမဖြစ်၊ ကျင်ငယ်၊ ကျင်ကြီးပြည့်နေသော သာဂဏ္ဍီကို ခြေဖြင့်သော်မှ<br> <br>စာမျက်နှာ-280 <hr> မထိချင်ပါ”ဟူသော ဂါထာကိုပါ ဟောကြားပြန်ရာ သမီး မာဂဏ္ဍီသည် “ငါ့အလိုမရှိလျှင် ‘မလိုချင်’ ဟုသာ ဆိုသင့်သည်၊ ယခုမူ ငါ့ကိုယ်ကို ကျင်ကြီး ကျင်ငယ် ပြည့်နေသည်၊ ခြေဖြင့်သော်မျှ မထိချင်ဟု ရက်စက်စွာ ရဟန်းဂေါတမ ပြောသည်၊ ရှိစေတော့၊ ငါအခွင့်အာဏာရလာလျှင် ရဟန်းဂေါတမ သေပေါက် သေလမ်းကို ရှာကြံကြည့်ရှုမည်” ဟု အငြိုးထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သမီးမာဂဏ္ဍီရန်ငြိုးဖွဲ့မှုကို ဂရုမထားဘဲ စရိုက်နှင့်လျော်သော တရားကိုဟောရာ မာဂဏ္ဍီတို့ဇနီးမောင်နှံ အနာဂါမ်တည်ကြပြီးလျှင် “ငါတို့ဖို့ ယခုအိမ်ထောင်မလို”ဟု ကြံကာ သမီး မာဂဏ္ဍီကို ဘထွေး မာဂဏ္ဍီထံ အပ်နှံပြီး ရဟန်းပြုကြ၊ နောက် ၂-ဦးလုံး ရဟန္တာဖြစ်သွားကြသည်။</p> <p>ထို့နောင် ဘုရားရှင်သည် ခရီးစဉ်အရ ကောသမ္ဘီ ကြွတော်မူရာ သဌေး ၃-ဦး ကြိုဆိုကြပြီး ကျောင်းတိုက်ကြီး ၃-တိုက်ကို စာတုဒ္ဒိသသံဃိကလှူဒါန်းကာ နောက်နေ့ အတွက် ဆွမ်းပင့်ပြီးမှ ပြန်ကြသည်။</p> <h3>မိဖုရားဖြစ်၍ ဘုရားကို ဆဲခိုင်းသော မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>ဥဒေနမင်းသည် ဘထွေးတော်နှင့် တိုင်ပင်ပြီး သမီးမာဂဏ္ဍီကိုမိဖုရားမြှောက်၊ အခြံအရံ အမျိုးသမီး ၅၀၀-နှင့်အတူ ပြာသာဒ်သီးခြားပေးထားရာ ရာထူးအာဏာရှိလာပြီဖြစ်သော မာဂဏ္ဍီသည် ကောသမ္ဘီဘုရားရှင်ကြွလာပြီကြားလျှင်ပင် စုတ်ပြတ်ယစ်မူး သေသောက်ကြူးများ ခေါ်စေပြီး လက်ဆောင်ပေး၍ “ရဟန်းဂေါတမကို ဤနည်းဤပုံ စုံအောင် ဆဲရေးကြ” ဟု သင်လွှတ်သည်။</p> <p>သံဃာနှင့်တကွ မြို့တွင်းဘုရားရှင်ဝင်စဉ် ယင်းလူမိုက်များက ဆဲရေးကြသည်၊ အရှင်အာနန္ဒာက အဆဲခံရသောမြို့ မနေဘဲ အခြားကြွရန် လျှောက်တင်ရာ ဘုရားရှင်က “မြတ်စွာဘုရားကိုမည်သည် လောကဓံ ၈-စုံ မတုန်လှုပ်ကြ၊ ဤဆဲရေးသံ ၇-ရက်ထက်မပို၊ ဆဲသူများအပေါ် ပြန်ကျ” စသည်ဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>သဌေး ၃-ဦး ဘုရားရှင်ကို တလှည့်စီ ကြီးစွာ ပူဇော်လှူဒါန်းကြရာ တလလွန်မြောက်သော် “ဘုရားရှင်တို့မည်သည် တလောကလုံး စောင့်ရှောက်ဖို့ ပွင့်လာသည်၊ အခြားသူများအားလည်း အခွင့်အရေး ပေးကုန်အံ့”ဟု သဌေး ၃-ဦးတို့ တိုင်ပင်ကာ မြို့သူမြို့သားအား အခွင့်ပေးသဖြင့် လမ်းအလိုက်၊ အသင်းအဖွဲ့အလိုက် လှူဒါန်းကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-281 <hr> ခုဇ္ဇုတ္တရာ သောတာပန်ဖြစ်<br> သံဃာနှင့် ဘုရားရှင် ပန်းသည်ကြီးအိမ် သီတင်းသုံးချိန် သာမာဝတီ၏ အလုပ်အကျွေး ဥတ္တရာသည် ငွေ ၈-ကျပ်ယူ၍ ပန်းဝယ်ရန်လာရာ ပန်းသည်ကြီးက “ယနေ့ သင့်ကို ပန်းပေးချိန်မရ၊ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာကို ငါ ဆွမ်းကပ်နေသည်။ သင်လည်း ပြုစုကူညီပါ၊ သို့မှ သူတပါး ဝေယျာဝစ္စပြုသူဘဝမှ နောင် သင်လွတ်မည်”ဟု ပြောသည်။ ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် မိမိဆိုင်ရာ စားစရာများ စားပြီး ဘုရားရှင် ဆွမ်းစားကျောင်းမှာ ဝေယျာဝစ္စပြု၊ ဘုရားရှင်၏ တရားအားလုံးကိုလည်း သင်ယူကာ အနုမောဒနာ ကြားနာပြီး သောတာပန် တည်သည်။</p> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် တခြားနေ့များမှာ ၄-ကျပ်ဖိုးသာ ပန်းဝယ်သွားသော်လည်း အရိယာဖြစ်ပြီးသော်ကား သူတပါးပစ္စည်း စိတ်ဖြင့်သော်မျှ မပြစ်မှားတော့ဘဲ ၈-ကျပ်ဖိုးလုံးဝယ်၍ သာမာဝတီထံ သွားရာ “ယနေ့ ပန်းတွေများသည်၊ ငါ့အရှင်မင်းကြီး သွားရာယနေ့ အသံ စိတ်ကြည်နေသလော”ဟု သာမာဝတီမိဖုရားက မေးသဖြင့် မုသာဝါဒကံ လုံခြုံပြီဖြစ်သော ခုဇ္ဇုတ္တရာက မကွယ်မဝှက် အားလုံးတင်ပြသည်။ (စကားကျဉ်းရန် ဥတ္တရာ၊ သာမာဟုသာ သုံးအံ့။)</p> <h3>ခုဇ္ဇုတ္တရာကြောင့် မိန်းမ ၅၀၀-လုံး သောတာပန်</h3> <p>“အမိဥတ္တရာ ရေသောက်သလိုထူး ငါတို့အားလည်း ပေးပါ”ဟု သာမာနှင့်တကွ အားလုံးက လက်ဖြန့်တောင်းရာ “ဤလိုပေးမရ၊ ဘုရားရှင်ဟောတိုင်း အရှင်မတို့အား ကျွန်ုပ် တရားဟောပါမည်၊ ရှေးကုသိုလ်ရှိလျှင် တရားရပါလိမ့်မည်၊ ကျွန်ုပ်ကို အမြင့်မှာထား၊ အရှင်မတို့က နိမ့်ရာမှာ နေကြပါ”ဟု ပြောဆိုနေထိုင်ကြပြီး ဥတ္တရာသည် သေက္ခပဋိသမ္ဘိဒါအရာ၌ တည်ပြီး တရားဟောရာ သာမာမိဖုရားကြီးနှင့်တကွ ၅၀၀-လုံး သောတာပန် တည်ကြသည်။</p> <p>သာမာ၏ အမိန့်အရ ဥတ္တရာသည် အလုပ်မလုပ်ရတော့ဘဲ ဘုရားထံ တရားသွားနာပြီး သာမာတို့အဆင့် နာရသည်။ ဥတ္တရာသည် ကဿပဘုရားသာသနာ၌ သာမဏေတပါးအား “ကျွန်မလို ခါးကုန်းပါစေ” ဟု ပြက်ရယ်ပြုမိသဖြင့် ၅၀၀-ဘဝ ကျွန်ဖြစ်ရ၏။ ဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီ နန်းတော်ကြွလာသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါး ခါးကုန်းပုံကို အလုပ်ကျွေးမိန်းမများက ပြက်ရယ်ပြုမိသဖြင့် ခါးကုန်း၍ ခုဇ္ဇာမည်သည်။</p> <p>ဗာရာဏသီ နန်းတော်၌ ရာဇဂြိုဟ်မှ သပိတ်ပြည့် နို့ထမင်းပူပူ ကိုင်ယူသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်အားမြင်၍ ရွှေလက်ကောက် ၈-ကွင်းချွတ်ကာ “ဤလက်ကောက်ခံ သပိတ်ဖြင့် ကြွတော်မူကြပါ”ဟု လှူခဲ့သဖြင့် ပညာရှင်ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-282 <hr> မိဖုရား ၅၀၀ နံရံဖောက်၍ ဘုရားဖူး<br> သာမာတို့ ၅၀၀-အဖွဲ့ကား အရိယာများ ဖြစ်ပြီးသော်လည်း သဒ္ဓါတရား မရှိသေးသော ဥဒေနမင်းကြောင့် ဘုရားဖူးသွားခွင့် အမြဲ မရကြပေ။ ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင် လမ်းမကြွတော်မူလျှင် (လေသာပြတင်းပေါက် နည်းနေ၍ မလောက်သဖြင့်) နေရာအသီးသီးမှာ အပေါက်ဖောက်၍ ကြည်ညိုကြသည်။</p> <p>သာမာဝတီ မိဖုရားတို့၏ ပြာသာဒ်ပေါက်များကို မာဂဏ္ဍီမိဖုရား မြင်၍ မေးရာ “ဘုရားအပေါ် မာဂဏ္ဍီ ရန်ငြိုးထားသည်” မသိသဖြင့် အဖြေမှန်ကို သာမာတို့က ပြောပြရာ “ရဟန်းဂေါတမနှင့် သူ့တပည့်များအပေါ် ငါ့အလုပ်သိရတော့မည်”ဟု ကြံပြီး ဥဒေနမင်းနှင့် ၂-ဦးချင်းအချိန် “မင်းကြီး၊ သာမာတို့အဖွဲ့ အပြင်တောင့်တမှု ရှိနေပါသည်။ မကြာမီ အရှင်မင်းကြီးကို လုပ်ကြံပါလိမ့်မည်၊ သူတို့က အရှင်မင်းကြီးတို့အပေါ် ချစ်ခင်မြတ်နိုးမှု မပြုပါ၊ ရဟန်းဂေါတမ လမ်းမကြွလျှင် ပြတင်းမလောက်၍ အပေါက်များဖောက်၍သော်မှ ကြည့်ကြပါသည်” ဟု ကုန်းတိုက်သည်။ ဥဒေနမင်းကြီး မယုံကြည်ပေ၊ ဒုတိယတင်၍လည်း မယုံကြည်၊ တတိယတင်၍ မယုံကြည်သောအခါ၌မူ မာဂဏ္ဍီက ဥဒေနမင်းကို နေရာသွားကြည့်စေသည်။ ဥဒေနမင်းသည် အပေါက်များကိုမြင်၍ မေးသောအခါ အမှန်ကို လျှောက်တင်ကြသော် သာမာတို့အပေါ် စိတ်မဆိုး အပြစ်မတင်ဘဲ အပေါက်များကိုသာ ပိတ်စေသည်။ မင်းကြီးသည် ထိုအချိန်မှစ၍ ပြာသာဒ်အကန့်တိုင်း သံဇကာ လေသာပြတင်းတို့ကို တပ်ပေးသည်။ (ကုန်းတိုက်ခြင်း - ၁)</p> <h3>ကုန်းစကားစုံညီ မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>မာဂဏ္ဍီသည် ထိုမျှဖြင့် မင်းကိုစိတ်ဆိုးဖို့ မတတ်နိုင်ရကား “မင်းကြီးတို့၌ ထိုမိန်းမများ ချစ်-မချစ် သိရအောင် ကြက် ၈-ကောင်ပို့ပြီး အရှင်မင်းကြီးတို့ဖို့ ချက်စေပါ” ဟု အကြံတင်ပြရာ ထိုအစီအစဉ်အတိုင်း ကြက် ၈-ကောင်ပို့သည်။ သောတာပန်အမျိုးသမီးသည် ကြက်ရှင်များကို ဘယ်ချက်ပါမည်နည်း၊ “မသင့်ပါ”ဟုဆိုပြီး လက်ဖြင့်သော်မျှ မကိုင်လို။</p> <p>မာဂဏ္ဍီသည် “ရှိစေတော့ အရှင်မင်းကြီး၊ ထိုကြက်များကိုပင် ရဟန်းဂေါတမအတွက် ချက်ဖို့ ပို့စေပါ”ဟု တင်ပြရာ ထိုအတိုင်းပင် မင်းကြီးပြုသည်။ သို့သော် လမ်းမှာ ကြက်များကို သတ်ပြီးမှ ပို့သဖြင့် သာမာဝတီချက်ပြီး ဘုရားထံတော် ပို့လှူစေသည်။ မာဂဏ္ဍီသည် “ကြည့်ပါ၊ အရှင်မင်းကြီး”ဟု သာဓကပြသဖြင့်လည်း မင်းကြီး စိတ်ဆိုးအောင် မတတ်နိုင်။ (ကုန်းတိုက်ခြင်း-၂)<br> <br>စာမျက်နှာ-283 <hr> ဟတ္ထိကန္တစောင်းရှင် ဘုရင် ဥဒေန<br> ဥဒေနမင်းသည် သာမာဝတီ၊ ဥဇ္ဇေနီ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်းသမီး ဝါသုလဒတ္တာ၊ မာဂဏ္ဍီဟု မိဖုရား ၃-ဦးတွင် တဦးစီထံမှာ ၇-ရက်စီ စံမြန်းသည်။</p> <p>မာဂဏ္ဍီသည် မြွေဟောက်ငယ်တကောင်ကို ဝါးဆစ်၌ ထည့်သိမ်းထားသည်။ ဥဒေနမင်းကား သွားလေရာရာ ဆင်ချစ်သော ဟတ္ထိကန္တစောင်းကို ယူသွားမြဲဖြစ်ရာ မာဂဏ္ဍီသည် သူ့ထံ မင်းကြီးလာခိုက် မြွေဟောက်ကို စောင်းတွင်းထည့် အပေါက်ပိတ်ထားလိုက်သည်။ သာမာဝတီထံ သွားခါနီးဖြစ်သော မင်းကြီးကို “အရှင်မင်းကြီး၊ သာမာဝတီကား ရဟန်းဂေါတမ အသင်းသူ ဖြစ်သည်၊ အရှင်မင်းကြီးတို့ကို မျက်လောက်မျှ မရေတွက်ပါ၊ ဘာပဲလုပ်လုပ် အရှင်မင်းကြီးတို့၏ အပြစ်ကိုသာ ကြံနေပါသည်၊ သတိထားပါ”ဟု လျှောက်သည်။</p> <h3>မင်းတို့မျက်စောင်း အကြောင်းမရွေး</h3> <p>ဥဒေနမင်းသည် သာမာဝတီနှင့် ၇-ရက်နေပြီးနောက် ၇-ရက် မာဂဏ္ဍီထံအလှည့်ကျ၍သွားစဉ် မာဂဏ္ဍီက “အရှင်မင်းကြီးကို သာမာဝတီ အခွင့်အလမ်းမရှာဘဲ ရှိ၏လော”ဟု အကျိုးလိုလားဟန် ပြောကာ မင်းကြီးလက်မှ စောင်းယူလှုပ်ပြီး “ဘယ်လိုလဲ၊ စောင်းတွင်းမှာ တကောင်ကောင် လှုပ်ရှားသွားလာနေသည်” ဆိုပြီး မြွေထွက်ပေါက်ကို အဖွင့် “အမယ်လေး သေပါပြီ၊ စောင်းတွင်းမှာ မြွေကြီး” ဟု ပြောပြောဆိုဆို စောင်းပစ်ပြေးသည်။ (ကုန်းတိုက်ခြင်း-၃)</p> <p>ဥဒေနမင်းသည် မီးလောင်သော ဝါးတောအလား ဆားဖြူးသော ခုံလောက်ပမာ ဒေါသဖြင့် တဖျစ်ဖျစ်မြည်လျက် သာမာနှင့်အားလုံးကို အမြန်ခေါ်စေသည်။</p> <p>မင်းကြီး စိတ်ဆိုးကြောင်း သိသော သာမာသည် အဖော်များအား “သင်တို့ကို သတ်လို၍ မင်းကြီးခေါ်သည်၊ ယနေ့ တနေ့လုံး မင်းကြီးကို ရည်ညွှန်း၍ မေတ္တာပွားများကြ” သတိပေးထားသည်။ ဥဒေနမင်းသည် မိန်းမများကို အစဉ်လိုက်ထားပြီး လေးကြီးကိုစွဲကိုင်၍ အဆိပ်လူးမြားကပ် လေးတင်၍ ရပ်လိုက်သည်။</p> <h3>မေတ္တာကွယ်ကာ မြားမလာ</h3> <p>သာမာနှင့်တကွ ၅၀၀-လုံးတို့သည် ထိုခဏ၌ ဩဒိသ မေတ္တာဖြန့်ကြရာ မင်းကြီးသည် လေးကို မပစ်နိုင်၊ မချနိုင်ဘဲ ကိုယ်မှ ချွေးပေါက်ကြီးများ ကျကုန်သည်၊ တကိုယ်လုံးလည်း တုန်လှုပ်ကာ တံကွေးများ စီးကျသည့်အပြင် ဘာကို ကိုင်ရမည်ဟုပင် မမြင်တော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-284 <hr> ထိုအခါ မင်းကြီးကို သာမာဝတီက “မင်းကြီး၊ ပင်ပန်းနေပါသလား”မေးရာ “ပင်ပန်းလှသည်၊ ငါ၏မှီရာ သင်ပင် ဖြစ်ပါသည်”ဟု ဝန်ချလိုက်သည်၊ “ကောင်းပြီ မင်းကြီး၊ မြားကို မြေပြင်လှည့်ပါ”ဟုဆိုရာ ထိုအတိုင်း မင်းကြီးပြုသည်၊ “မင်းကြီးလက်မှ မြားလွှတ်ပါစေ”ဟု သာမာဝတီ အဓိဋ္ဌာန်သောခဏ မြားလွတ်သွားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ထိုခဏချင်း ရေ၌ငုပ်၍ ပြန်လာပြီး ဆံပင် အဝတ်စိုလျက်ပင် သာမာဝတီ၏ ခြေတို့၌ တုပ်ဝပ်ပြီး “သည်းခံပါ၊ မာဂဏ္ဍီစကားဖြင့် မဆင်မခြင်ဘဲ ဤကိစ္စ ပြုမှားမိပါသည်”ဟုတောင်းပန်သည်။ သည်းခံပါကြောင်း သာမာဝတီကပြန်ကြားလျှင် မင်းကြီးက “ယနေ့မှစ သင်တို့သဘောရှိ ဘုရားရှင်အား လှူကြ၊ ကျောင်းသွား တရားနာကြ၊ လုံခြုံမှုလည်း ငါပေးမည်”ဟု ဆုပေးသည်။</p> <h3>လှူဖွယ်လက်တဝါး အထည်ငါးရာ ကျိုးများစွာ</h3> <p>“ကျွန်တော်မတို့အား တရားသင်ပြပို့ချ ပေးမည့် ရဟန်းတပါးကို ယနေ့ စပြီး တောင်းပြီး ပင့်ပေးပါ”ဟု သာမာဝတီလျှောက်ထားသဖြင့် မင်းကြီး ဘုရားထံသွားလျှောက်ရာ အရှင်အာနန္ဒာ ရလာသည်၊ အရှင်မြတ်ထံ ငါးရာသော အမျိုးသမီးများ တရားသင်ကြားကြသည်၊ တနေ့သော အနုမောဒနာ၌ ကြည်ညိုကြ၍ အပေါ်ရုံအထည် ၅၀၀-လှူဒါန်းကြသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် ရှေးအပ်ချုပ်သမားဖြစ်စဉ် အပ်တချောင်းနှင့် လက်တဝါးစာ အဝတ်ပိုင်းကို ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတဆူအား လှူခဲ့ဖူးသည်၊ အပ်လှူ၍ ပညာကြီးကာ အဝတ်ပိုင်းလှူ၍ အဝတ် ၅၀၀-ဤနည်းဖြင့် အကြိမ် ၅၀၀-ရသည်။</p> <p>မာဂဏ္ဍီသည် တခြားပြုဖွယ်မမြင်ရကား မင်းကြီးကို ဥယျာဉ်တော်သွားဖို့ဆွဲဆောင်ကာ ဘထွေးမာဂဏ္ဍီကိုမူ “ကျွန်မတို့ ဥယျာဉ်သွားနေစဉ် သာမာ၏ နေရာကိုသွားကာ သာမာနှင့် ပရိသတ်ကို အတွင်းထား၊ မင်းမိန့်ဆိုကာ တံခါးပိတ်လျက် ကောက်ရိုးရစ်ပတ် မီးမြှိုက်ပါ”ဟု တဘက်လှည့်မှာကြားသည်။</p> <h3>ကံပြတ်လျှင် သမာပတ် မတတ်နိုင်</h3> <p>ဘထွေးလည်း မာဂဏ္ဍီမှာတိုင်း ပြုသည်၊ ထိုနေ့၌ကား သာမာတို့အားလုံး ရှေးကပြုထားသော ဥပပီဠကကံကြောင့် သမာပတ် မဝင်စားနိုင်ကြဘဲ တပြိုင်နက်ပင် ဖွဲ့ဆုပ်ပမာ မီးလောင်ကြရှာသည်။ လုံခြုံရေးများ မင်းကြီးထံ သွားအကြောင်းကြားကြရာ မာဂဏ္ဍီပြစ်မှုဟု ထောက်လှမ်းချက်အရ မင်းကြီးသိသဖြင့် မာဂဏ္ဍီကို ခေါ်ပြီး “ငါ့အလုပ် သင်လုပ်ခြင်းသည် အလုပ်ကောင်းဖြစ်သည်၊ ငါ့ကိုသတ်ဖို့ ထထကြွကြွ ဝီရိယရှိသူ သာမာကို သင်သတ်အပ်ရကား ငါကြည်ညိုသည်၊ သင့်အား စည်းစိမ်တိုးပေးမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-285 <hr> သင့်ဆွေမျိုးများကိုပါ ခေါ်”ဟု ပရိယာယ်မိန့်ကြားရာ မာဂဏ္ဍီသည် ဆွေမျိုးတော်တော် မတော်တော် အားလုံးကို ခေါ်လိုက်သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် လူစုံလတ်သော် မင်းရင်ပြင်၌ လည်မျိုပမာဏ တွင်းများဝယ် လူအားလုံးကို မြှုပ်သတ်မြေဖို့ပြီး မြေပေါ်၌ ပေါ်နေသော ဦးခေါင်းများကို ရိုက်ခွဲကာ သံထွန်သွားများဖြင့် ထွန်ယက်စေသည်။ မာဂဏ္ဍီမိဖုရားကိုလည်း ခုတ်ထစ်ပိုင်းကာ မုန့်ကြော်အိုးကင်း၌ ထည့်ကြော်စေသည်။</p> <h3>သာမာစုပေါင်း မကောင်းမှုကံ ပြန်၍ခံ</h3> <p>ဘုရားမပွင့်မီ သာမာဝတီအဖွဲ့သူ ၅၀၀-တို့သည် ရေချိုးဆိပ်၌ ရေချိုးပြီး အပြင်၌ရပ်နေကြစဉ် ချမ်းလှသဖြင့် မနီးမဝေးရှိ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၏ သစ်ရွက်တဲကျောင်းကို မြင်၍ မဆင်ခြင်ဘဲ အပြင်မှ မီးတိုက်ကာ မီးလှုံကြသည်။ ကျောင်းတွင်း၌အရှင်မြတ်က နိရောဓသမာပတ် ဝင်စားနေဆဲဖြစ်၏၊ မီးလျှံငြိမ်းမှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါကို ယင်းသူများ မြင်၍ “ငါတို့သည် ဘယ်ပုံလုပ်မလဲ (အလုပ်ဖြင့်မှားပြီ) ဤပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မှာကား တန်ခိုးကြီး ဆရာဖြစ်သည်၊ ဤအရှင်ပျံလွန်သည်ကို မင်းကြီးသိလျှင် ငါတို့ကို စိတ်ဆိုးပေမည်၊ ဤအရှင်မြတ် ပြာကျအောင် အစဖျောက်ကြစို့”ဟု တိုင်ပင်ကာ အခြားထင်းများထည့် မီးတိုက်ကြပြန်သည်။ (ဤကား စေတနာပါ၍ အပြစ်ကြီးလှ၏။)</p> <p>နောင် မီးများငြိမ်းမှ အရှင်မြတ်သည် သမာပတ်မှထကာ ယင်းသူမများ မြင်စဉ်ပင် သင်္ကန်းများခါပြီး ကောင်းကင်ပျံကြသည်။ ယင်းကံကြောင့် ငရဲကျပြီး အကြွင်းဖြင့် ဤသို့ မီးလောင်တိုက်သွင်းခံရသည်။</p> <h3>ပါဠိတော် ဣတိဝုတ်နှင့် ခုဇ္ဇုတ္တရာ</h3> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် ဗဟုသုတ ရှိလေစွ၊ မာတုဂါမ ဖြစ်လျက် မာတုဂါမ ၅၀၀-ကို သောတာပန်တည်အောင် တရားဟောနိုင်သည်၊ မိမိအားပစ်သော မင်း၏မြားကို မေတ္တာပွား၍ သာမာဝတီလည်း ဖယ်နိုင်သည်”ဟု ပရိသတ်မှာ စကားဖြစ်ကာ ဂုဏ်ထင်ရှားသဖြင့် ယင်း ဧတဒဂ် ၂-ပါး အသီးသီးရကြသည်။</p> <p>သောတာပန်ဖြစ်ပြီးသော သာမာတို့အဖွဲ့ ၅၀၀-သည် ခုဇ္ဇုတ္တရာအား ဘုရားထံသွား အမြဲတရားနာခိုင်းသည်။ ပြန်လာက အမျိုးသမီးအဖွဲ့အား ဘုရားဟောသည့်အတိုင်း မိမိနာခဲ့သောတရားများကို “ဝုတ္တံ ဟေတံ ဘဂဝတာ၊ ဝုတ္တမရဟတာတိ မေ သုတံ” - နိဒါန်းခံကာ ပြန်ဟောပြရသည်။</p> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာပြန်ဟောပြသော သုတ် ၁၁၂-သုတ်ကို ဣတိဝုတ်ပါဠိတော်အနေဖြင့် သံဂါယနာ တင်ခဲ့ကြ၏။ သို့ရကား ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် တိပိဋကဓရ အမျိုးသမီးလည်းဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-286 <hr> ၅။ ဈာန်၌မွေ့လျော်မှု ဈာယီတဒဂ်ရ (နန္ဒသတို့သား၏ မိခင်) ဥတ္တရာ။<br> ဥတ္တရာအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရား လက်ထက် ဟံသာဝတီ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဗျာဒိတ် ရခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ် (သုမနသဌေးကြီး၏ အလုပ်သမား) မောင်ပုဏ္ဏ-မယ်ဥတ္တရာ တို့၏သမီး ဥတ္တရာ ဖြစ်လာသည်။</p> <p>တခုသော နက္ခတ်ပွဲနေ့ဝယ် သဌေးကြီးက ပုဏ္ဏကိုခေါ်ပြီး “ပွဲလမ်းသဘင်နှင့် ဥပုသ် စောင့်သုံးခြင်းသည် ဆင်းရဲသူများအဖို့ အကျိုးမရှိပါ၊ သို့သော်လည်း ကြိုက်ရာပြောပါ၊ ပွဲသဘင်ရိက္ခာယူ၍ ပျော်မည်လော၊ လယ်ထွန်မည်လော” မေးရာ “အိမ်ရှင်မနှင့် တိုင်ပင်ပါရစေ” ဟု ပုဏ္ဏက ပြောပြီး ပြန်တိုင်ပင်သည်။</p> <p>“အစိုးရသောသခင်စကား ကောင်းပါသည်၊ ကိုယ့်အလုပ်ကို ကိုယ်လုပ်ပါ”ဟု ဇနီးကပြောသဖြင့် ပုဏ္ဏ လယ်သွားထွန်သည်။ အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် နိရောဓသမာပတ်မှ ထပြီး ချီးမြှောက်ရမည့်သူကို ဆင်ခြင်ရာ ပုဏ္ဏသူဆင်းရဲ၏ ရှေးကောင်းမှုကို မြင်သဖြင့် ပုဏ္ဏလယ်ထွန်ရာ ကြွလာသည်။</p> <h3>သဌေးလောင်းမောင်နှံအား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ချီးမြှောက်ပုံ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကိုမြင်လျှင် အလုပ်ရပ်ကာ လာသော ပုဏ္ဏအား အရှင်သာရိပုတ္တရာက ရေချမ်းသာမည့်အရပ်ကိုမေးရာ ပုဏ္ဏသည် “အရှင်မြတ် မျက်နှာသစ်လိုပေမည်”ဟု ဆင်ခြင်ပြီး တံပူဆက်ကပ် သပိတ်နှင့် ရေယူပြီး ကပ်လှူသည်၊ အလှူခံ၊ မျက်နှာသစ်ပြီး ဆွမ်းခံခရီး အရှင်မြတ်ကြွသည်၊ “မကြွစဖူးကြွသော အရှင်မြတ်ကား ငါ့ချီးမြှောက်ရန်သာ ဖြစ်မည်။ အိမ်ရှင်မ ငါ့ဖို့ယူလာသောထမင်း လှူရလျှင် ကောင်းမှာပဲ”ဟုလည်း ပုဏ္ဏ ဆင်ခြင်မိသည်။</p> <p>ဇနီး ဥတ္တရာသည် စားသောက်ဖွယ်များ စီမံချက်ပြုတ်ပြီး ခင်ပွန်းသည် လယ်ထွန်ရာ လာလတ်သော် လမ်းမှာပင် မထေရ်မြတ်ကိုမြင်၍ “အခြားနေ့မှာ တွေ့ရသော်လည်း လှူစရာမရှိ၊ လှူစရာရှိပြန်သော်လည်း အရှင်မြတ်ကို မတွေ့ရ၊ ယခုမူ ၂-မျိုးလုံး ပြည့်စုံရကား လှူလိုက်မည်၊ ခင်ပွန်းသည်အတွက် အိမ်ပြန်ချက်မည်”ဟုကြံကာ စေတနာ ၃-တန်ပြဋ္ဌာန်း လှူဒါန်းလိုက်သည်။ “ဆင်းရဲစွာ အသက်မွေးရခြင်းမှ ကင်းရပါလို၏” ဟု ဥတ္တရာက ဆုတောင်းရာ အရှင်မြတ်ကလည်း “သင်လိုရာပြည့်ပါစေ”ဟု ဆုပေးပြီး ကျောင်းပြန်ကြွသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-287 <hr> ဇနီးလိမ္မာမှ လင်ချမ်းသာ<br> ဇနီး ဥတ္တရာသည် အိမ်ပြန်ကာ စီမံချက်ပြုတ်သည်။ ပြီးလျှင် ခင်ပွန်းသည် လယ်ထွန်ရာသို့ စားသောက်ဖွယ်များယူလာကာ နေမြင့်၍ ခင်ပွန်းသည်စိတ်မဆိုးအောင် “အိုအရှင်၊ ယနေ့တရက် စိတ်ကိုထိန်းထားပါ”ဟု ကြိုတင်ပြောပြီး ယနေ့အလှူကိစ္စ စုံအောင်ပြောပြသည်။ ပုဏ္ဏကလည်း “သင့်အလှူ၊ ငါကျေနပ်သည်၊ ငါလည်း စောစောကပင် အရှင်မြတ်အား တံပူနှင့် မျက်နှာသစ်ရေကပ်ပြီးပြီ၊ မင်္ဂလာနေ့ပါရှင်မ၊ အရှင်မြတ်၏ ယနေ့သာသုံးဆောင်သမျှ ငါတို့ဥစ္စာချည်းပင်”ဟု ဝမ်းသာစွာပြောဆိုကာ ၂-ဦးလုံး ကုသိုလ်စိတ်များ ဖြစ်ပွားနေကြသည်။</p> <h3>ယခုဘဝပင် ဒါနကျိုးပေးနိုင်ပုံ ဂုဏ် ၄-ဖြာ</h3> <p>ဝတ္ထုသမ္ပဒါ = အနာဂါမ် ရဟန္တာအလှူခံဖြစ်ခြင်း၊ ပစ္စယသမ္ပဒါ = တရားသဖြင့် ရထားသောလှူဖွယ် ဖြစ်ခြင်း၊ စေတနာသမ္ပဒါ = စေတနာ ၃-တန်ပြည့်စုံခြင်း၊ ဂုဏာတိရေကသမ္ပဒါ = သမာပတ်မှ ထသစ်စ ဂုဏ်ရှိသော အလှူခံ ဖြစ်ခြင်းဟူသော အကြောင်း ၄-ပါးပြည့်စုံသော ဒါနသည် လက်ငင်းအကျိုးပေးနိုင်သည် ဖြစ်ရာ ထမင်းစားပြီး၍ ဇနီး၏ပေါင်ပေါ် ခေါင်းချအိပ်ရာမှ နိုးလာသော ပုဏ္ဏသည် ထွန်ထားသောလယ်ကွက်များကိုကြည့်ရာ သစ်ခါးပန်းပွင့်များပမာ ဝါဝင်းသောအရာများကို မြင်သဖြင့် “လယ်မြေများ ရွှေရောင်လွှမ်းနေသည်”ဟု ဇနီးသည်ကို ပြောပြသည်။</p> <p>ဇနီးသည်က “ရှင်ပင်ပန်းလို့ မျက်စိမှောက်နေပါလိမ့်မည်”ဟု ပြန်ပြောရာ “ရှင်မ မယုံလျှင် ကိုယ်တိုင်ကြည့်”ဟုဆိုသဖြင့် ကြည့်ရာတွင် “ဟုတ်ပါရဲ့၊ ရွှေတုံးတွေ ဖြစ်မှာပါ”ဟု ပြောလိုက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏကိုယ်တိုင် ထသွားကာ ထွန်ခဲတခုယူပြီး ထွန်တုံး၌ ကြည့်ရာတွင် ရွှေစိုင်ခဲကြီးဖြစ်ကာ ထွန်တုံး၌ငြိတည်သည်၊ ပုဏ္ဏသည် ဇနီးဥတ္တရာအား “သူတပါးမျိုးစေ့ ၃-၄ လကြာမှ သီးသော်လည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာလယ်မြေ၌ စိုက်ပျိုးသော ငါတို့၏ သဒ္ဓါမျိုးကား နေ့ချင်းသီးပေပြီ၊ တပယ်လောက်သောမြေအရပ်မှာ ရွှေတွေချည့်ပဲ” ဟု ပြောဆိုလိုက်သည်။</p> <h3>အာဏာရှိသော်လည်း ဘုန်းကံရှိမှ</h3> <p>“ဤမျှများလှသော ရွှေတွေကို တိတ်တိတ်ထားစား မဖြစ်နိုင်”ဟုပြောပြီး ဇနီးကို ထားခဲ့ကာ ထမင်းခွက်အပြည့် ရွှေစိုင်ခဲများထည့်ပြီး နန်းတော်သွားကာ ရွှေများဖြစ်လာပုံ တင်ပြပြီး မင်းဘဏ္ဍာအဖြစ်လည်း အပ်နှံသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-288 <hr> ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးလွှတ်သော မင်းမှုထမ်းများသည် “မင်းကြီး၏ဘုန်းကံ”ဟုဆိုကာ ရွှေခဲများကို ကောက်ယူလတ်သော် ရွှေမဟုတ်၊ ပကတိမြေစိုင်ခဲများသာ ဖြစ်နေသဖြင့် မင်းကြီးထံ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <h3>သဌေးသာမက သောတာပန်ပါဖြစ်သော ပုဏ္ဏမိသားစု</h3> <p>“မောင်ပုဏ္ဏ၏ ဘုန်းကံဟု ဆိုယူကြ”ဟု မင်းကြီးက အကြံပေးမှ ထိုအတိုင်း ယူကြရရှိကြသည်။ လှည်းပေါင်းများစွာဖြင့်တိုက်၍ နန်းရင်ပြင်၌ စုပုံထားရာ ထန်းတရပ်မျှ ရွှေပုံကြီးမြင့်သည်၊ မင်းကြီးသည် ကုန်သည်များခေါ်ပြီး ဤမျှရွှေများ ဤမြို့ မည်သူ့အိမ်မှာ ရှိသနည်းဟု မေးရာ မရှိကြောင်း၊ မောင်ပုဏ္ဏကို ဓနသေဋ္ဌိသဌေးကြီး ခန့်ထားသင့်ကြောင်း လျှောက်တင်ကြသဖြင့် ဘွဲ့တံဆိပ် အဆောင်အယောင်များဖြင့် သဌေးကြီးရာထူး ခန့်အပ်ချီးမြှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏသဌေးကြီးသည် သဌေးဘွဲ့နှင်းပွဲ ပြီးလတ်သော် ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များအား အလှူကြီးပေးလှူပြီး ၇-ရက်မြောက်ဒါန အနုမောဒနာအဆုံး၌ ဇနီး ဥတ္တရာ၊ သမီး ဥတ္တရာတို့နှင့်အတူ သောတာပန်တည်ကြသည်။</p> <h3>ဆင်းရဲသားဟု ယောက်ျားကို အထင်မသေးသင့်</h3> <p>နောက်ပိုင်းတချိန် သုမနသဌေးကြီးသည် မိမိသားကို (မိမိအိမ် အလုပ်သမားဖြစ်ခဲ့သူ) ပုဏ္ဏသဌေးကြီးသမီးနှင့် ထိမ်းမြားလို၍ စေ့စပ်ကြောင်းလမ်းရာ ပုဏ္ဏက သဘောမတူကြောင်း ပြန်ကြားသဖြင့် မခံနိုင်ဖြစ်ကာ “ငါ့အလုပ်သမားဖြစ်သော သင်က ယခုမှ ကြီးပွားလာ၍ သမီးမပေးနိုင်သလော”ဟု သတင်းပြန့်ပို့သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏကလည်း “သုမနသဌေးစကား သဘာဝကျသည်၊ ယောက်ျားမည်သည် အမြဲတမ်း သူဆင်းရဲဖြစ်နေမည် မယူဆသင့်၊ သုမနသဌေးလို သဌေးများကို ငါ့ကျွန်ပြုပြီး ယခုသိမ်းယူနိုင်သည်၊ သုမနသဌေး၏ မျိုးရိုးအနွယ်ကို မဖျက်ဆီးပါ၊ စင်စစ်သော်ကား သောတာပန်အရိယာ ငါ့သမီးသည် နေ့စဉ် ပန်းတကျပ်ဖိုး ရတနာ ၃-ပါး ပူဇော်နေသည်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအိမ် ငါ့သမီးကို ဘယ်နည်းနှင့်မျှ မပို့နိုင်” ဟု တင်းမာစွာ ပြန်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>ပြေပြစ်အောင်ပြောမှ ကျေးဇူးတရားလည်း ထင်ရှား</h3> <p>တင်းမာလာသော အခြေအနေကိုသိသော သုမနသဌေးသည် “မိတ်ဆွေဟောင်း မဖျက်ကောင်းပါ၊ နေ့စဉ် ၂-ကျပ်တန်ပန်းများ ချွေးမအတွက် ငါစီမံစေပါမည်”ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-289 <hr> သတင်းပြန်ပို့မှ ကျေးဇူးသိတတ်သူ ပုဏ္ဏသဌေးကြီးသည် ခွင့်ပြုပြီး သမီးကို ယူစေသည်။</p> <p>သမီး ဥတ္တရာသည် လင်ဖြစ်သူ သဌေးသားအား မိဘအိမ်မှာလိုပင် တလရှစ်သီတင်း ၈-ပါးသီလစောင့်ဖို့ ခွင့်တောင်းရာ အခွင့်မရပေ၊ ဝါတွင်းဥပုသ်စောင့်သုံးဖို့ နောက်တကြိမ်ခွင့်တောင်းရာ၌လည်း မရသဖြင့် သီတင်းကျွတ်ခါနီး ၁၅-ရက်အလိုတွင် “မိဘတို့က သမီးကို အိမ်ထောင်နှောင်အိမ်၌ သွင်းထားသဖြင့် ဥပုသ်တရက်မျှ သမီးမရပါ၊ သမီးအတွက် ငွေ ၁၅၀၀၀ိ ပို့လိုက်စေချင်ပါသည်”ဟု မိဘများထံ သတင်းပို့ရာ မိဘများက မစိစစ်တော့ဘဲ ငွေ ၁၅၀၀၀ိ-ပို့လိုက်ကြသည်။</p> <h3>လင့်အတွက် အပိုရှာပေးပြီး ဥပုသ်စောင့်သူ ဇနီးသည်</h3> <p>သမီးဥတ္တရာသည် ငွေများကိုယူပြီး ရာဇဂြိုဟ်ပြည့်တန်ဆာ သီရိမာ (ဆရာဇီဝက၏ နှမရင်း)ကို ခေါ်စေပြီး “သင်သည် ဤငွေ ၁၅၀၀၀ိ ကိုယူပြီး ၁၅-ရက်ပတ်လုံး ကျွန်ုပ်ခင်ပွန်းသည်ကို ပြုစုဖျော်ဖြေပါ၊ ၁၅-ရက် ဥပုသ် ငါစောင့်ပါရစေ” ပြောဆိုပြီး ခင်ပွန်းသည်ကိုလည်း ခွင့်ပန်သည်၊ “ငါ သီရိမာနှင့် ပျော်ရတော့မည်”ဟုကြံကာ သဌေးသားက ခွင့်ပြုလိုက်သည်။</p> <p>သမီးဥတ္တရာသည် နေ့စဉ်ကျွန်မများခြံရံလျက် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများအား ဆွမ်းဆက်ကပ်သည်၊ ပြီးလျှင် ဥပုသ်စောင့်ကာ ပြာသာဒ်ပေါ်တက်၍ သီလကို ဆင်ခြင်သည်။ ၁၅-ရက်ပြည့်၍ သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် တရက် ဥပုသ်ထွက်မည့်နေ့တွင် စောစောကပင် ယာဂုခဲဖွယ်စသည်များ ကိုယ်တိုင်စီမံနေချိန် သဌေးသားသည် သီရိမာနှင့်အတူ ပြာသာဒ် ဇာလေသာပြတင်းဖွင့်၍ အိမ်တွင်းသို့အကြည့် အပေါ်မော့ကြည့်ခိုက် ဖြစ်သော ဥတ္တရာနှင့် အကြည့်ချင်း ဆုံသွားသည်။</p> <h3>သူတပါးပစ္စည်း လက်ဝယ်ကြာလျှင် ကိုယ့်ဟာထင်</h3> <p>“ဥတ္တရာကား ငရဲသူမနှင့် တူနေသည်၊ သဌေးမ စည်းစိမ်မနေ၊ အိုးမဲလိမ်းပေကာ ကျွန်မများအကြား လမ်းသလားနေသည်”ဟု ကြံကာ သဌေးသားပြုံးမိသလို ဇနီးဥတ္တရာကလည်း “မောင်လူမိုက်သည် မိမိစည်းစိမ် အမြဲမြဲမည်ထင်နေသည်”ဟု လင်ယောက်ျား မေ့လျော့သည်ကို သိမြင်ကာ ပြုံးမိသဖြင့် အပြုံးချင်းလည်း ဆုံသွားသည်။</p> <p>ထိုအခါ သီရိမာသည် “ဤကျွန်မဥတ္တရာသည် ငါ့မျက်မှောက်တွင် ငါ့လင်နှင့် ရွှင်နေသည်”ဟု စိတ်ဆိုးကာ အောက်ထပ်ဆင်းလာသည်။ လာပုံဖြင့်ပင် “၁၅-ရက်တာ ဤအိမ်မှာ နေရကာမျှဖြင့် ဤအိမ် ငါ့အိမ်ဟု အမိုက်ထင်မှားပေပြီ”ဟု ဥတ္တရာ သိကာ ခဏချင်း မေတ္တာဈာန် ဝင်စားနေလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-290 <hr> သီရိမာသည်လည်း ကျွန်မများကြား ပြေးလာကာ အိုးကင်းမှ ပွက်ပွက်ဆူဆီကို ယောက်ချိုပြည့်ခပ်ပြီး ဥတ္တရာခေါင်းပေါ် လောင်းချလိုက်သည်၊ မေတ္တာဈာန်ကြောင့် ဆီပူသည် ကြာရွက်ပေါ်၌ကဲ့သို့ လျှောကျသွားသည်။ အနီးရှိကျွန်မများက “သင် သီရိမာသည် ငါတို့အရှင်မလက်မှ ပိုက်ဆံရ၍ ၁၅-ရက်သာ လာနေသူဖြစ်လျက် ငါတို့အရှင်မနှင့် အဆင့်တူဖြစ်အောင် အားထုတ်သည်”ဟု မျက်နှာကြည့်ကာ ရုန့်ရင်းကြသည်။</p> <h3>သောတာပန်လောင်း သီရိမာသော်မှ ကာမမှိုင်းမိခဲ့</h3> <p>ထိုအခါမှ အမြင်မှန်ရလာသော သီရိမာသည် “ဥတ္တရာခြေရင်းဝယ် မဆင်မခြင် ပြုမှားမိသော ကျွန်ုပ်အား သည်းခံကြပါ”ဟု တောင်းပန်လတ်သော် “ဤနေရာ ငါကန်တော့မခံ၊ ငါကား ဖခင်ရှိသောသမီးဖြစ်သည်၊ ဖခင်ဘုရားကို ကန်တော့မှ ငါသည်းခံမည်” ဟု ဥတ္တရာကပြောဆိုရာ ထိုအချိန်၌ပင် သံဃာနှင့်ကြွလာသော ဘုရားရှင်ထံ သီရိမာသည် ဥတ္တရာပြောတိုင်း တောင်းပန်ကန်တော့သည်။</p> <p>“ဒေါသထွက်သူကို မေတ္တာသုံးသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်၊ သူယုတ်မာကို သူတော်နှလုံးသုံးသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်၊ မလှူဟန့်တား မစ္ဆရိယသမားကိုပေးလှူသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်၊ လိမ်တတ်သူကို အမှန်ပြောသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်”ဟူသော ဘုရားရှင်၏ ထိုနေ့ ဆွမ်းအနုမောဒနာ တရားအဆုံး သီရိမာ သောတာပန်တည်သည်။ နောက်နေ့အတွက် ဘုရားရှင်ကိုပင့်ပြီး သီရိမာလှူဒါန်းသည်။<br> ၆။ မွန်မြတ်သော လှူဖွယ်လှူမှု ပဏိတဒါယိကာ ဧတဒဂ်ရ သုပ္ပဝါသာ သာကီဝင် မင်းသမီး။<br> မင်းသမီးအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ အမျိုးကောင်းသမီးဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကောလိယပြည် သာကီဝင်မင်းသမီး သုပ္ပဝါသာဖြစ်လာသည်။ အိမ်ထောင်ကျ၍ လင်မင်းသားနောက် လိုက်ပါနေထိုင်စဉ် ဘုရားရှင်ကို ပထမအကြိမ် ဖူးမြင်ရ တရားနာရ၍ သောတာပန်တည်သည်၊ နောက်၌ သီဝလိသူငယ်ကို ဖွားမြင်သည်။</p> <h3>သီဝလိမယ်တော်အား ဘုရားဟောသော ဆွမ်းလှူကျိုး ၅ ပါး</h3> <p>ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များအား မွန်မြတ်သောဘောဇဉ်ကို လှူဒါန်းပြီး တချိန် ဘုရားရှင်က “ဆွမ်းလှူသော အရိယာတပည့်မသည် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်များအား အသက်၊ အဆင်း၊ ချမ်းသာ၊ ခွန်အား၊ ဉာဏ်ပညာ အလှူကို လှူသည်မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-291 <hr> အသက်အလှူ လှူရခြင်းကြောင့် အသက်ရှည်သောလူ နတ်ဖြစ်ရသည်၊ (လ) ဉာဏ်ပညာအလှူ လှူရခြင်းကြောင့် ဉာဏ်ပညာကြီးသောလူ နတ်ဖြစ်ရသည်”ဟု အနုမောဒနာ ချီးမြှောက်တော်မူသည်။</p> <h3>၇။ သူနာရဟန်းကို ပြုစုလုပ်ကျွေးမှု ဂိလာနုပဋ္ဌာကိ ဧတဒဂ်ရ သုပ္ပိယာဥပါသိကာ။</h3> <p>သုပ္ပိယာအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ အမျိုးသမီးဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီသဌေးသမီး သုပ္ပိယာဖြစ်လာသည်၊ သုပ္ပိယသဌေးသားနှင့်ပင် အိမ်ထောင်ကျ၏။</p> <p>ဘုရားရှင် သံဃာတော်များနှင့်အတူ ဗာရာဏသီ ဣသိပတနမိဂဒါဝုန်ကျောင်းတိုက်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ပထမဖူးမြင်ရ တရားနာရ၍ သောတာပန် အရိယာဖြစ်လာသည်။</p> <h3>ပေါင်သားလှီးလှူသော သောတာပန် သုပ္ပိယာ</h3> <p>သောတာပန် သုပ္ပိယာသည် တရားနာပြီး ကျောင်းစဉ်လှည့်လည်သောအခါ ဓာတ်နုတ်ဆေးစားထားသော ရဟန်းတပါးကို တွေ့ရ၍ လိုအပ်ရာကိုလျှောက်ရာ “အသားစွပ်ပြုတ်ရည်” မိန့်သဖြင့် ပို့လိုက်ပါမည်ဟု ဝန်ခံပြီး အိမ်ပြန်လာရှာစေသည်။ “တမြို့လုံး ပံ့သကူ အသားရှာမရ”ဟု အိမ်ကျွန်မ တင်ပြသဖြင့် သုပ္ပိယာသည် “အသားမရ၍ မပို့လျှင် တခြားမှလည်း မရသည်ဖြစ်၍ ကိုယ်တော်ကလေး ပင်ပန်းနေမည်၊ တခုခုလုပ်ပို့မှ သင့်မည်”ဟု ကြံကာ အိမ်ခန်းတွင်းဝင်၍ ပေါင်သားလှီးကာ အိမ်စေမအား “ဤအသားယူသွား၊ ငရုတ်၊ ကြက်သွန်စသည်များနှင့် အသားစွပ်ပြုတ် ပြုတ်၍ ကျောင်းတိုက်သွားပြီး ဂိလာနအရှင်အား လှူလေ၊ ငါ့အားမေးလျှင် နေမကောင်းကြောင်း လျှောက်ထား”ဟု ပြောဆိုပေးအပ် ပို့လှူစေသည်။</p> <h3>ဘုရားတန်ခိုး ပေါင်သားတိုးပြည့်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် နောက်နေ့ သံဃာများနှင့်အတူ သုပ္ပိယဒကာ ပင့်လျှောက်ချက်အရ ထိုအိမ်ကြွ၍ ဆွမ်းအမကို မေးတော်မူရာ “နေမကောင်းပါ”ဟု လျှောက်သည်တွင် “နေမကောင်းသော်လည်း လာပါ၊ မလာနိုင်လျှင် ပွေ့ခေါ်ခဲ့” ဟု မိန့်သဖြင့် ဆွမ်းအမကို ဆွမ်းဒကာ ပွေ့ချီလာသည်၊ ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရသည်နှင့် တပြိုင်နက် ဆွမ်းအမ၏ပေါင်နာသည် အသားနုတက်၍ ပကတိအရေ၊ အမွှေးများ ဖြစ်လာသည်၊ ဘုရားရှင်၏တန်ခိုးတော် ကြီးမြတ်ပုံ အံ့ဖွယ်ကောင်းပုံကို ဇနီးမောင်နှံ ၂-ဦး ပြောဆိုကာ ဆွမ်းကပ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-292 <hr> လူသားစားလျှင် ထုလ္လစ္စဉ်းအာပတ်<br> ဘုရားရှင်လည်း အနုမောဒနာပြုပြီး၍ ကျောင်းတော်ပြန်ရောက်သော် သံဃာစည်းဝေးစေပြီး အသားတောင်းသောရဟန်းကို ရွေးထုတ်ကာ မည်သို့ရ၊ သုံးဆောင် မသုံးဆောင် မေးတော်မူရာ ပို့လိုက်၍ သုံးဆောင်မိပါကြောင်း ဂိလာနရဟန်းက လျှောက်သည်။</p> <p>မည်သည့် အသားဟု စုံစမ်းမေးမြန်းရဲ့လော၊ “မစုံစမ်းမိပါ”ဟု ဘုရားရှင် အမေးကို ပြန်လျှောက်သည်၊ အကြောင်းများစွာတို့ဖြင့် ဘုရားရှင် ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “သဒ္ဓါရှိသူ လူများသည် မိမိအသားကိုသော်မျှ လှူကြသည်၊ လူသားမစားအပ်၊ စားသောရဟန်း ထုလ္လစ္စဉ်းအာပတ်သင့်စေ၊ မမေးမြန်းဘဲ အသားကို မစားအပ်၊ စားလျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ် သင့်စေ” ဟု သိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူသည်။</p> <h3>၈။ သာသနာတော်၌ သဒ္ဓါမြဲမှု အဝေစ္စပ္ပသန္နဧတဒဂ်ရ ကာတိယာနီဥပါသိကာ။</h3> <p>ကာတိယာနီအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ကုရရဃရမြို့ သဌေးသမီး ကာတိယာနီ ဖြစ်လာသည်၊ ကာဠိသဌေးကတော် (သောဏကုဋိကဏ္ဏမထေရ်၏ မယ်တော်)နှင့် အလွန်ရင်းနှီးလှ၏။</p> <p>ဘုရားထံမှ ပြန်လာသော အရှင်သောဏ (သောဏကုဋိကဏ္ဏ) မထေရ်မြတ်အား မယ်တော်ကာဠိက “ဘုရားရွတ်ပြပုံအတိုင်း မယ်တော်အားလည်း ဟောပါ”ဟု တောင်းပန်သဖြင့် မြို့လယ်မဏ္ဍပ်၌ မယ်တော်ကာဠိ တရားနာခံထားကာ ယင်းည တရားပွဲစဟောသည်၊ ကာတိယာနီသည်လည်း ကာဠိနှင့်အတူသွား တရားနာ၏။</p> <h3>ရဟန္တာမဖြစ်ခင် ဥမင်တူး၍ခိုးသော ခိုးသား-၅၀၀</h3> <p>ထိုအချိန် ခိုးသား ၅၀၀ တို့သည် မြို့စွန်မှ ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းတူး၍ ကာတိယာနီသဌေးမအိမ် ရောက်လာကြစဉ် ဒမြဗိုလ်ကား လိုဏ်တွင် မဝင်ဘဲ များလှသော ပရိသတ်ကို စုံစမ်းရန် တရားပွဲသွားကာ ကာတိယာနီနောက်ကျော၌ ရပ်နေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ကာတိယာနီသည် တရားပွဲမှာ ကုသိုလ်ရအောင် မီးထွန်းဖို့ ကျွန်မကို အိမ်ပြန် ဆီယူခိုင်းသည်၊ ကျွန်မသွားယူရာ အိမ်ဥမင်တွင်း၌ ဒမြများကိုမြင်၍ အိမ်သူအိမ်သားများ တရားပွဲပြန်လာရန် ကျွန်မအား ပြောကြားသည်၊ ထိုစကား ဒမြဗိုလ်ကြား၍ “ကျွန်မစကားအရ သဌေးမအိမ်ပြန်လျှင် လမ်းမှာပင် သတ်မည်၊ တရားဆက်နာလျှင် ငယ်သားများ ခိုးပြီးပစ္စည်းကိုပင် ပြန်ပေးမည်” ကြံစည်နေစဉ် ကာတိယာနီက “အမိ တိတ်တိတ်နေပါ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-293 <hr> သူခိုးခိုးလျှင် မြင်သမျှကိုသာ ခိုးနိုင်မှာပေါ့၊ နာရခဲသောတရား ငါနာနေသည်၊ သင် ဓမ္မန္တရာယ် မပြုလင့်”ဟု ကျွန်မကို ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>ရှေးက ခိုးသူများ သူတော်ကောင်းပစ္စည်း မယူ</h3> <p>ကာတိယာနီစကားကို ဒမြဗိုလ်ကြားလျှင် “ဤမျှစိတ်ကောင်းရှိသူ သဌေးမ၏ ပစ္စည်းကို ငါတို့ခိုးကြလျှင် ငါတို့ မြေမျိုခံကြရမည် ဧကန်” ဟု ကြံကာ ကာတိယာနီအိမ် ခဏချင်းသွား၍ ခိုးသားများကို ဥစ္စာများထားခဲ့စေပြီး တရားလာနာစေသည်၊ အရှင်သောဏ၏ တရားအဆုံး ကာတိယာနီ သောတာပန်တည်သည်။</p> <p>ဒမြဗိုလ်သည် နောက်တနေ့ ကာတိယာနီ ခြေတို့၌ ဦးတိုက်ပြီး ပြုမှားမိသမျှ တောင်းပန် ဝန်ချရာ ကာတိယာနီကလည်း ခွင့်လွှတ်သည်၊ ထိုအခါ ဒမြဗိုလ်က “အရှင်မ၊ ဤမျှဖြင့် အပြည့်အစုံ သည်းခံအပ်သည် မမည်သေးပါ၊ အရှင်သောဏထံမှာ ကျွန်ုပ်တို့အားလုံးကို ရှင်ရဟန်းပြုပေးစေချင်ပါသည်” ဟု ထပ်တင်ရာ ကာတိယာနီသည် ရှင်ရဟန်း ဒါယိကာမအဖြစ် ခံယူကာ ရှင်ရဟန်းပြုစေ၊ တရားအားထုတ်စေသဖြင့် ၅၀၀-လုံး ရဟန္တာဖြစ်သွားကြသည်။</p> <h3>၉။ ဘုရားရှင်နှင့် ရင်းနှီးစွာပြောဆိုမှု ဝိဿာသိက ဧတဒဂ်ရ နကုလမာတုသူကြွယ်မ။</h3> <p>(နကုလပိတု သူကြွယ်ဖြစ်ရပ်အတိုင်းပင်။)</p> <h3>၁၀။ တဆင့်ကြားဖြင့် ဘုရားကို ကြည်ညိုမှု အနုဿဝပ္ပန္နဧတဒဂ်ရ ကာဠိဥပါသိကာ။</h3> <p>ကာဠိအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီးဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသမီး ကာဠိဖြစ်လာသည်၊ အရွယ်ရောက်သော် အဝန္တိဒက္ခိဏပထတိုင်း (အိန္ဒိယတောင်ပိုင်း) ကုရရဃရမြို့ သဌေးသားနှင့် ထိမ်းမြားလိုက်ပါသွားသည်။ ကိုယ်ဝန်ရင့်ကျက်လတ်သော် “မိဝေးဖဝေး သားမွေးရခြင်းသည် မသင့်” ဟု ကြံကာ ရာဇဂြိုဟ် မိဘအိမ် ပြန်လာသည်။</p> <h3>သာသနာ၌ အစဆုံးအမျိုးသမီး သောတာပန်</h3> <p>မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခု၊ ဝါဆိုလပြည့် ဓမ္မစကြာဟောသောနေ့ ညဉ့်သန်းခေါင်ယံအချိန် ကာဠိနေထိုင်ရာ ပြာသာဒ်ထက် ကောင်းကင်တွင် သာတာဂိရ၊ ဟေမာဝတ နတ်မင်း ၂-ပါးတို့၏ ရတနာသုံးပါးနှင့် စပ်သော တရားစကားကို ပြာသာဒ်ထက်မှ ကာဠိကြားရ၍ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ ဘုရားရှင်ကို မဖူးမြင်ရဘဲ သောတာပန်တည်သည်၊ အမျိုးသမီးများတွင် အစဆုံး သောတာပန်တည်သူဖြစ်သည်။</p> <h3>ထိုညမှာပင် သောဏကုဋိကဏ္ဏမထေရ်အလောင်း သားကို ဖွားမြင်သည်။</h3> <p>စာမျက်နှာ-294 <hr> မှတ်ချက်။ ။ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ အမိတဘောဂသဌေးကြီး ၅-ဦးရှိရာ ပုဏ္ဏသဌေးနှင့် စပ်၍ ဧတဒဂ္ဂဝဂ်၌ တိုက်ရိုက်ပါပြီးဖြစ်သည်၊ ကြွင်း ၄-ဦးနှင့်စပ်၍ မြန်မာအင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကို ဖတ်ရှုသူများ ကြည်ညိုရန် အချုပ်ရေးသားပေအံ့။</p> <h3>(ခ) ဇောတိကသဌေးကြီး ဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>လွန်ခဲ့သော ၉၁-ကမ္ဘာ ဝိပဿီဘုရား မပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည် သူကြွယ်ညီနောင် ၂-ဦး၌ ကြံခင်းများရှိရာ ညီဖြစ်သူသည် ကြံခင်းသွားပြီး အစ်ကိုအတွက်ပါ ကြံ ၂-ချောင်း ခုတ်ကာ ကြံရည်ယိုမကျအောင် ဖြတ်သောနေရာကို သစ်ရွက်စသည်ဖြင့် စည်း၍ယူလာခဲ့သည်။ ရှေးခေတ်က ကြံကြိတ်စက်မလို၊ အရင်းအဖျားတဘက်ဘက်ဖြတ်၍ မြှောက်လိုက်လျှင် ရေစစ်မှ ရေကဲ့သို့ အလိုလို ယိုကျသည်။</p> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-နှင့် ကြံ ၂-ချောင်း</h3> <p>ဟိမဝန္တာ ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မြတ်တပါးသည် သမာပတ်မှထ၍ ချီးမြှောက်ရမည့်သူကို ကြည့်လတ်သော် ညီဖြစ်သူကိုမြင်၍ အိမ်ပြန်လာသော ညီသူကြွယ်၏ရှေ့၌ ရပ်တည်တော်မူသည်။ အရှင်မြတ်ကိုမြင်ရလျှင်ပင် ညီသူကြွယ်သည် ကြည်ညိုကာ အရှင်မြတ်သပိတ်၌ မိမိကြံကို အစည်းဖြေပြီး စိုက်ထောင်လိုက်သည်၊ အလိုလိုယိုသော ကြံရည်သပိတ်အပြည့်ကို အရှင်မြတ်ဘုဉ်းပေးပြီးလျှင် ညီသူကြွယ်သည် ဝမ်းသာစွာဖြင့် “နောင်တော်အတွက်ကြံကိုလည်း တန်ဖိုးကြိုက်လျှင် တန်ဖိုး၊ ကုသိုလ်ကြိုက်လျှင် ကုသိုလ်ပေးမည်”ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ လှူပြန်သည်၊ နောင်တော်အတွက် ကြံပါသည်ကို နောင်တော်မှ မသိဘဲ ငါပင် လှူမည်၊ အခြားကြံကို နောင်တော်စားလိမ့်မည်ဟုပင် ညီငယ်၌ မရိုးသားစိတ်ကင်းသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် နောက်ကြံရည်ကို အခြားသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများအား လှူလိုသဖြင့် အကပ်ခံပြီး မဘုဉ်းပေးဘဲထိုင်နေစဉ် “ဤကောင်းမှုကြောင့် လူနတ်စည်းစိမ် ခံစားပြီး အရှင်မြတ်များသိအပ်သော တရားကို သိရပါလို၏”ဟု ညီငယ်ဆုတောင်းရာ “အရှင်မြတ် တောင့်တတိုင်း ဖြစ်စေ”ဟု ဆုပေးပြီး ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် နေရပ်ပြန်၊ ကျန်အရှင်မြတ် ၅၀၀-တို့အား ကြံရည်ဆက်ကပ်သည်။</p> <h3>နိဗ္ဗာန်ဆုကိုသာ ယူလိုသော နောင်တော်</h3> <p>တန်ခိုးပြာဋိဟာကိုမြင်ပြီးသော ညီငယ်သည် နောင်တော်ထံသွားရာ နောင်တော်အမေးအရ ညီငယ်က “ကြံခင်းကောင်း မကောင်း သွားကြည့်သည်”ဟု ပြန်ပြောသည်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-295 <hr> “သင်သွား၍ အကျိုးမရှိ၊ ကြံ ၁-ပင် ၂-ပင်မျှ မပါလာ”ဟု နောင်တော်က အပြစ်တင်ရာ ညီငယ်ကယူခဲ့၍ လှူလိုက်ပုံများတင်ပြပြီး “တန်ဖိုးနှင့်ကုသိုလ် ကြိုက်ရာယူပါ”ဟု မေးလိုက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ နောင်တော်က အရှင်မြတ်ကြံရည်သုံးစွဲပုံကို မေးရာ ညီငယ်က “မိမိကြံရည်ကို ဘုဉ်းပေး၊ နောင်တော်ကြံရည်ကို ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ယူသွားပြီး အရှင်မြတ် ၅၀၀ အား လှူပါသည်”ဟု ပြောပြရာ ကြားရစဉ်ပင် နောင်တော်တကိုယ်လုံး ပီတိဖုံးပြီး (ညီငယ်ကဲ့သို့ လူနတ်နိဗ္ဗာန် ၃-တန်လုံးကို မတောင့်တဘဲ) “အရဟတ္တဖိုလ်ကိုသာ ရည်လျက် ထိုအရှင်မြတ် သိအပ်သမျှ သိရပါလို၏”ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>သူကြွယ်ညီနောင် ထိုဘဝမှစုတေသော် နတ်၌ဖြစ်၍ ဖုဿနှင့် ဝိပဿီဘုရား ၂-ဆူအကြား အသင်္ချေယျ တကပ်လုံး နတ်ချမ်းသာခံစားကြရသည်၊ ဝိပဿီဘုရားပွင့်တော်မူလတ်သော် နတ်ပြည်မှစုတေပြီး ဗန္ဓုမတီပြည် သူကြွယ်သားသေန၊ အပရာဇိတညီနောင်များပင် ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>နိဗ္ဗာန်ဆော်ကျေးဇူး နိဗ္ဗာန်ကူးကြ</h3> <p>ဓမ္မဃောသကနိဗ္ဗာန်ဆော်က “လောက၌ ရတနာသုံးပါး ပေါ်ထွန်းလာပြီ၊ ကောင်းမှုဒါနပြုကြ၊ ယနေ့ကား ၈-ရက်၊ ၁၄-ရက်၊ ၁၅-ရက်မြောက် ဥပုသ်နေ့ဖြစ်သည်၊ ဥပုသ်စောင့်သုံးကြ၊ တရားနာကြ”ဟု မြို့တွင်းလှည့်လည် ကြွေးကြော်သဖြင့် လူများ သွားလာကြပုံကို နောင်တော်သေန မြင်သဖြင့် မေးမြန်းကာ သူပါလိုက်သွား တရားနာသည်။</p> <p>ဝိပဿီဘုရားရှင်သည် သေန၏အလိုကျ ဒါနကထာ စသည်များကို ဟောကြားရာ ရှင်ရဟန်းပြုရန် စိတ်ထက်သန်လာသော သေနသူကြွယ်သည် ဘုရားရှင်ထံ ရဟန်းပြုခွင့် တောင်းပန်သည်၊ ဘုရားရှင်၏အမိန့်အရ ညီအပရာဇိတသူကြွယ်ထံ စီးပွားမှန်သမျှ အပ်နှံကာ ရဟန်းပြုခွင့်တောင်းတော့သည်။</p> <p>“မိဘမရှိပြီးနောက် အစ်ကိုပဲ မိဘပါ၊ အိမ်မှာချမ်းသာစွာနေရင်း ကောင်းမှုပြုပါ” ဟု ညီအပရာဇိတက တောင်းပန်သော်လည်း “အိမ်ထောင်ရှင်သည် တရားမဖြည့်စွမ်းနိုင်ပါ”ဟု ပြောဆိုပယ်လှန်ကာ ရဟန်းပြု၊ တရားအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ဇောတိကအလောင်း အပရာဇိတကျောင်းဒကာ</h3> <p>ညီဖြစ်သူသည် နောင်တော်၏ ရဟန်းပြုပွဲကို ပူဇော်မည်ကြံကာ ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များအား အလှူလှူပြီး နောင်တော်သေန အရှင်မြတ်အား<br> <br>စာမျက်နှာ-296 <hr> “နောင်တော်၏ဘဝကား လွတ်မြောက်ပါပြီ၊ တပည့်တော်မှာသာ ကာမဂုဏ်ထောင်လှောင်ခံနေရ၍ ရဟန်းမပြုနိုင်ပါ၊ တပည့်တော်နှင့် သင့်လျော်မည့် ကောင်းမှုမိန့်ကြားပါ”ဟု လျှောက်ထားသဖြင့် “ဘုရားရှင်အတွက် ဂန္ဓကုဋီကျောင်းဆောက်လှူ”ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>ညီအပရာဇိတသည် နောင်တော်အမိန့်အတိုင်း ရွှေ ငွေ ပတ္တမြားစသော ရတနာ ၇-သွယ် စီခြယ်သော တိုင်များဖြင့် ကျောင်းတော်ဆောက်ကာ ရတနာစီ အမိုးအုတ်တို့ဖြင့် ပြီးစေသည်၊ နှမ၏သားဖြစ်သော နာမည်တူ အပရာဇိတတူမောင်ကို (ဂန္ဓကုဋီတိုက်ကျောင်းကြီးတွင် ကုသိုလ်ပါဝင်ခွင့် အတင်းတောင်းသော်လည်း မပေးဘဲ) ဂန္ဓကုဋီကျောင်းမကြီး ဆင်ဝင်ဧည့်ခံပဆောင်ကိုသာ ဆောက်လုပ်လှူစေသည်၊ ရတနာ ၇-ပါး ဖြင့်ပြီးသော ဆင်ဝင်ဆောင် ကုသိုလ်ရှင်တူ အပရာဇိတကား မေဏ္ဍကသဌေးကြီး အလောင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>ဘုရားကျောင်းတော်ကြီး၏ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ</h3> <p>ဂန္ဓကုဋီကျောင်းတော်ကြီး၌ ရတနာ စီခြယ်သော လေသာပြတင်း ၃-ပေါက်ပါရှိသည်၊ ယင်းပြတင်းများတည့်တည့်တွင် လေးထောင့်အင်္ဂတေ ရေကန်ကြီး ၃-လုံးတည်ကာ နံ့သာမျိုး ၄-ပါး ရေအပြည့်ထည့်ပြီး ကြာမျိုး ၅-ပါးလည်း စိုက်ထားသည်၊ ကျောင်းတော်တွင်း ဘုရားရှင်ထံ နံ့သာလေဟုန်သည် ကြာဝတ်ဆံများကိုယူကာ ဘုရားရှင်ထံ ကြဲဖြန့်ရန် ရည်ရွယ်သည်။</p> <p>ကျောင်းကြီးထုပိကာ ၄-မျက်နှာ အလွှာကား နီဖလံရွှေ၊ အထွတ်ကားသန္တာ၊ ထုပိကာအောက်အမိုးကား မြကျောက်ဖြင့် ပြီးသည်၊ အထွတ်ထုပိကာကား ကဒေါင်းပမာ တင့်တယ်သည့်ပြင် ကျောင်းပရိဝုဏ်ကြီးတခုလုံး ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ ရတနာ ၇-ပါး ကြဲဖြန့်ထားကာ “ကျောင်းတော်ကြီး ပြီးပါပြီ၊ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် သီတင်းသုံးစေလိုပါသည်” ဟု နောင်တော်သေနထံ သွားလျှောက်သည်။</p> <h3>ရတနာပုံ ကျောင်းပရိဝုဏ်</h3> <p>နောင်တော်သေန ပင့်လျှောက်သဖြင့် ကြွလာတော်မူသော ဘုရားရှင်သည် ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ ရတနာများကို ကြည့်ရှုကာ တံခါးမုခ်၌ ရပ်တည်တော်မူသည်၊ ကျောင်းဒကာက “ဝင်တော်မူပါ” လျှောက်သော်လည်း ရပ်မြဲသာ ရပ်နေသဖြင့် ၃-ကြိမ်မြောက် လျှောက်ထားမှ ဘုရားရှင်က အရှင်သေနကို ကြည့်တော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်၏အလိုတော်ကိုသိသော အရှင်သေနသည် ညီဖြစ်သူအား “စောင့်ရှောက်မှုတာဝန် တပည့်တော်ပါ၊ အရှင်ဘုရားများ ချမ်းသာစွာ သီတင်းသုံးတော်မူကြပါ”<br> <br>စာမျက်နှာ-297 <hr> ဤသို့လျှောက်လိုက်ဟု နည်းပေးမှ ကျောင်းဒကာသည် ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးပြီး “မြတ်စွာဘုရား၊ လူများ သစ်ပင်ရင်းဝင်ပြီး ထွက်သွားကြ၊ တဘက်ကမ်းကူးပြီး ဖောင်ကို စွန့်သွားကြသည့်နည်းတူ အရှင်ဘုရားများကြောင့်ကြမဲ့ ချမ်းသာစွာ သီတင်းသုံးတော်မူကြပါ”ဟု လျှောက်ထားမှ ဘုရားရှင် ကျောင်းတွင်းဝင်တော်မူသည်။</p> <p>(ဘုရားရှင်ထံ အချိန်မရွေးလာကြသူများ ရတနာတွေယူသွားလျှင် ဘုရားရှင်သည် မတားမြစ်နိုင်၊ မတားမြစ်ကောင်းလားဟု ဘုရားအပေါ် စိတ်ထားမှားလျှင် အပါယ်သွားကြမည်ကို မြင်တော်မူ၍ ဘုရားရှင် ရပ်တော်မူသည်။)</p> <h3>ရည်ရွယ်ချက်ကောင်းသော ဘုရားကျောင်းဒကာ</h3> <p>ကျောင်းဒကာသည် ပတ်ဝန်းကျင် အစောင့်များချပြီး “ခါးပိုက်၊ တောင်း၊ အိတ်များဖြင့် ရတနာကိုယူလျှင် ဟန့်တားရမည်၊ လက်သက်သက် ဆုပ်ယူသွားလျှင် ယူပါစေ”ဟု အစောင့်များကို အမိန့်ပေးထားပြီး မြို့တွင်းသို့လည်း အိမ်ပေါက်စေ့ သွားကာ “တရားနာပြီးပြန်သူများသည် ပရိဝုဏ်၌ ငါကြဲထားသော ရတနာများကို ဆင်းရဲလျှင် လက်နှစ်ဘက်၊ ချမ်းသာလျှင် လက်တဘက်ဖြင့် ဆုပ်ယူသွားနိုင်သည်”ဟု ပြောဆိုရာ လူများစွာ လာယူကြသဖြင့် ရတနာများ ကုန်သွားသည်။</p> <p>“သဒ္ဓါရှိသူများ မုချ တရားနာလာကြမည်ဖြစ်သော်လည်း သဒ္ဓါမရှိသူများကား ဥစ္စာဖြင့် ဖြားယောင်းမှ လာပေမည်၊ လာလျှင် တရားနာရပြီး ဒုက္ခလွတ်လိမ့်မည်” ဟု ရည်ရွယ်ကာ လူများကို ချီးမြှောက်လိုသဖြင့် ပြောကြားစီစဉ်သည်ဖြစ်ရကား ကုန်သွားသောရတနာများကို ဒုတိယ၊ တတိယ ထပ်ဖြည့်သည်။</p> <h3>ကျောက်ခိုးချင်၍ ကျောင်းကိုဝင်</h3> <p>ဘုရားကိုယ်တော်မှ ရွှေရောင်တော်နှင့် ကျောက်မျက်ရတနာရောင် ၂-ခုကို ကြည့်ရှုအားမရအောင် ရည်ရွယ်ကာ ကျောင်းဒကာသည် သခွားသီးခန့် တန်ဖိုးအနဂ္ဃထိုက်သော ကျောက်မျက်ရတနာကြီးကို ဘုရားခြေတော်ရင်း ချထားရာ အားမရနိုင်အောင်ပင် လူများကြည့်ရှုကြသည်။</p> <p>ယင်းကျောက်ကြီးသတင်းကြားသော မိစ္ဆာပုဏ္ဏားတယောက်သည် ခိုးရန်ကြံကာ ကျောင်းတော်သား ဘုရားဖူးများကြားမှ ဘုရားရှေ့မှောက်ထိ ဝင်လာသည်၊ ကျောင်းဒကာသည် ထိုပုဏ္ဏားစိတ်ကို ရိပ်မိ၍ “ပုဏ္ဏား၊ ရတနာကြီး မယူပါစေနှင့်”ဟု ကြံစဉ်ပင် ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးသလိုဝပ်ကာ ကျောက်ကြီးကို ကောက်ယူပြီး ခါးပိုက်ကြားဝှက် ခိုးသွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-298 <hr> ကျောင်းဒကာသည် သူခိုးပုဏ္ဏားအပေါ် စိတ်ကောင်းမထားနိုင်တော့ဘဲ တရားပွဲအပြီး ဘုရားရှင်အား “တပည့်တော် ၃-ကြိမ်ပင် ကျောင်းတော်နှင့် ပရိဝုဏ်ပြည့် ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ ကြဲထားသော ရတနာများကို ယူသူများအပေါ် စိတ်မကောင်းမဖြစ်ပါ၊ တိုး၍ပင် သဒ္ဓါဖြစ်ရပါသည်၊ ဤပုဏ္ဏားအပေါ်မှာမူ စိတ်ကောင်းထားလို့ မရပါဘုရား”ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “မိမိဥစ္စာကို တပါးသူ မယူ မဖျက်နိုင်အောင် ပြုစွမ်းနိုင်သည်”ဟု နည်းညွှန် မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>ပစ္စည်းမပျောက်ရန် ဆုတောင်းက ရနိုင်</h3> <p>ထိုအခါ ကျောင်းဒကာသည် ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးပြီး “ယနေ့မှစ၍ တပည့်တော်ပိုင်ပစ္စည်းကို မြိတ်ဆာတမျှင် ချည်တပင်မျှ တပည့်တော်အပေါ် အနိုင်ကျင့်ကာ ရာပေါင်းများစွာသော မင်း ခိုးသူများ ယူမရနိုင်ပါစေ၊ မီးဘေး ရေဘေး ဝေးပါစေ”ဟု ဆုတောင်းရာ ဘုရားရှင်က “ကျောင်းဒကာဆန္ဒ အပြည့်အဝ ဖြစ်ပါစေ”ဟု အနုမောဒနာပြုပေးသည်။</p> <p>ကျောင်းဒကာသည် ကျောင်းရေစက်ချပွဲ၌ သံဃာ ၆-သန်း ၈-သိန်းတို့အား ကျောင်းတိုက်တွင် ၉-လအလှူကြီးပေးကာ အဆုံးနေ့၌ တိစီဝရိတ် တစုံစီ ကပ်သည်၊ အငယ်ဆုံးသံဃာ၏ သင်္ကန်းသည်ပင် တသိန်းတန်သည်၊ သက်ဆုံးတိုင် ကောင်းမှုပြု၍ စုတေသော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ ၉၁-ကမ္ဘာ အပါယ်မလားပါ။</p> <h3>နိမိတ်ပြ၍ ဖွားလာသော ဇောတိက</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသား ဖြစ်လာသည်၊ ဖွားမြင်သောနေ့၌ ရာဇဂြိုဟ်တပြည်လုံးရှိ လက်နက်များ အရောင်တောက်ကြသည်၊ လူဝတ်တန်ဆာများပင် အရောင်ထွက်ကြ၏၊ ဗိမ္ဗိသာရမင်းထံ ခစားဝင်သော ဖခင်သဌေးအား “လက်နက်များ အရောင်တောက်သည်ကို သိလာ၊ ဘာ့ကြောင့်ပါနည်း”ဟု မင်းကြီးက မေးရာ ဖခင်သဌေးက “သိပါသည်၊ ကျွန်ုပ်အိမ်၌ အရှင်မင်းကြီးတို့၏ ကျွန်တယောက် ဖွားမြောက်၍ သားနုဘော်ကြောင့် ယခုလိုအရောင်တောက်ပါကြောင်း” လျှောက်တင်သည်။</p> <p>“သင့်သား ခိုးသူဖြစ်မည်လော”၊ “ခိုးသူမဖြစ်နိုင်ပါ၊ ကုသိုလ်ထူးရှိသည့် ဘုန်းကံရှင်ဖြစ်ပါလိမ့်မည်”ဟု မင်းကြီးအမေးကို သဌေး လျှောက်သည်၊ “သို့ဖြစ်လျှင် ကောင်းစွာကျွေးမွေးပါ၊ နေ့စဉ် ငွေသား ၁၀၀၀ လည်း နို့ဖိုးဖြစ်ပါစေ”ဟု မင်းကြီးမိန့်ပြီး နေ့စဉ် ပေးစေသည်၊ တမြို့လုံး အလျှံပြောင်ပြောင် အရောင်တောက်သည်ကို စွဲ၍ “ဇောတိက သတို့သား”ဟု အမည်မှည့်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-299 </p><hr> <h3>သိကြားမင်းဆောက်အပ်သော ဇောတိကပြာသာဒ်</h3> <p>အရွယ်ရောက်လာသော ဇောတိကအတွက် အိမ်ဆောက်ဖို့ မြေရှင်းကြစဉ် သိကြားမင်း၏ ပဏ္ဍုကမ္ဗလာကျောက်နေရာသည် ပူပြင်းသော အခြင်းအရာကိုပြသဖြင့် သိကြားမင်း ဆင်ခြင်သိမြင်ရာ “ဤဇောတိကကား လူဆောက်မည့်အိမ် နေမည့်သူမဟုတ်၊ ငါ သွားသင့်သည်”ဟုကြံစည်ပြီး လက်သမားအသွင်ဖြင့် သွားရောက်မေးမြန်း တာဝန်ယူကာ-</p> <p>၁။ ၁၆-မင်းပယ်နေရာကို ကြည့်လိုက်စဉ်ပင် ကသိုဏ်းဝန်းပမာ ညီညာသောမြေ ဖြစ်သွားသည်၊ ထို့အတူ ကြံစည်၍ စူးစိုက်စွာကြည့်လိုက်လျှင်ပင်-</p> <p>၂။ ဘုံ ၇-ဆင့်ရှိ ပြာသာဒ်ကြီး မြေခွဲထွက်လာသည်၊<br> ၃။ ပြာသာဒ်ကိုရံ၍ ရတနာတံတိုင်း ၇-ထပ်၊<br> ၄။ တံတိုင်း ၇-ထပ်အကြား ပဒေသာပင်များ၊</p> <p>၅။ ပြာသာဒ်၏ ၄-ထောင့်တို့၌ ရွှေအိုးကြီး ၄-လုံး ပေါ်လာသည်။ (ဘုရားလောင်း၏ ဖွားဖက် ရွှေအိုး ၄ လုံး၏ အဝပမာဏမှာ အသီးသီး တယူဇနာ၊ ၃-ဂါဝုတ်၊ ၂-ဂါဝုတ်၊ ၁-ဂါဝုတ်ရှိ၍ အနက်မှာ မြေအဆုံးရှိသည်ဟု မိန့်သည်။ ဤရွှေအိုးများပမာဏကိုမူ အထူးမဆို။)</p> <p>၆။ ပြာသာဒ် ၄-ထောင့်တို့၌ ရွှေကြံပင်ကြီး ၄-ပင် ပေါက်လာသည်၊ ပင်စည်လုံးပတ် ထန်းပင်မျှရှိ၍ ရွှေဖြင့်ပြီး၏၊ အရွက်မှာ မြဖြင့်ပြီးသည်။</p> <h3>အဆောက်အအုံကြီးသလောက် အစောင့်များသည်</h3> <p>တံခါးမုခ် ၇-ခုရှိရာ ၁-မုခ်၌ ယမကောဠိနတ်ဘီလူးသည် အခြံအရံဘီလူး ၁၀၀၀ နှင့် စောင့်သည်၊ ထို့အတူ ၂-မုခ်၌ ဥပ္ပလ၊ ၃-ဝဇိရ၊ ၄-ဝဇိရဗာဟု၊ ၅-ကက္ကုဋ၊ ၆-ကတ္ထ၊ ၇-မုခ်၌ ဒိသာမုခ နတ်ဘီလူး အသီးသီးသည် အခြံအရံဘီလူး ၂၀၀၀ စသည်မှ အစဉ်လိုက် ၇၀၀၀ အထိ စောင့်ကြသည်။</p> <p>ဇောတိကသဌေးသားအတွက် ပြာသာဒ်ဘုံတိုင်း ရွှေအိုးများ မြေမှ ပေါက်လာကြောင်း ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး ကြားသဖြင့် သဌေးထီးဖြူနှင့် အဆောင်အယောင်များ ပို့စေရာ ဇောတိကသဌေးဟု ထင်ရှားတော့သည်။ သဌေးနှင့် ကောင်းမှုပြုဖက် မြောက်ကျွန်းသူ သတုလကာယီကို နတ်များခေါ်လာပြီး ၇-ထပ်တိုက် ပြာသာဒ်ကြီး၏ ကျက်သရေခန်းသို့ ပို့လိုက်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-300 <hr> မြောက်ကျွန်းမှပါလာသော ဆန်တစလယ်နှင့် မီးကျောက် ၃-လုံးသည် သဌေးဇနီးမောင်နှံအတွက် တသက်စာထမင်းဖြစ်လာသည်၊ ဆန်လှည်းတရာ ထိုခွက်၌ထည့်စေကာမူ ဆန်တစလယ်သာ အံ့ဖွယ်တည်သည်၊ ဆန်ကိုအိုး၌ထည့်၍ မီးကျောက် ၃-လုံးပေါ်တင်လျှင် ကျောက်များမှ ခဏချင်း မီးတောက်လာ၍ ကျက်လျှင်လည်း ငြိမ်းသွားသည်၊ မီးငြိမ်းလျှင် ကျက်ပြီဟု သိရသည်၊ ဟင်းလျာစသည် ချက်ရာ၌လည်း နည်းတူပင်တည်း၊ မြကျောက်ရောင်ဖြင့်သာ နေထိုင်ကြ၍ မီးရောင်စသည် မသိကြကုန်။</p> <h3>စားဝတ်နေရေး တကျွန်းလုံးကိုပေး</h3> <p>ဇောတိက၏ စည်းစိမ် ခမ်းနားကြီးကျယ်ပုံ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး နှံ့သွားရာ ယာဉ် ရထား စသည်များဖြင့် လူများ ကြည့်လာကြရသည်၊ လာသမျှကိုလည်း မြောက်ကျွန်းဆန်ဖြင့် မီးကျောက်ပေါ်တင် ချက်ကျွေးစေသည်၊ ပဒေသာပင် အဝတ်များ ဖွင့်ထားသော အဝတဂါဝုတ်ရှိ ရွှေအိုးမှ ရွှေများကိုလည်း လိုသလောက် ယူစေသည်၊ မည်မျှယူယူ လက်တသစ်မျှ ရွှေအိုး မလျော့ပေ၊ ဂန္ဓကုဋီကျောင်းဒကာ အပရာဇိတ သူကြွယ်ဘဝက ၃-ကြိမ်ဒူးပဆစ်မြုပ်အောင် ရတနာများ ဖြန့်ကြဲလှူဒါန်းကျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ဇောတိက၏ ပြာသာဒ်ကို ကြည့်ရှုလိုလှပြီ၊ လူပေါင်းများစွာ သွားလာယူငင်နေကြ၍ အခွင့်ကလည်း မသာသေး၊ အချိန်ကြာ၍ လူပါးမှ “ပြာသာဒ်ကို လာကြည့်လိုသည်” ဟု ဇောတိက၏ဖခင် သဌေးမှတဆင့် သတင်းပို့ပြီး အခြံအရံများစွာဖြင့် ကြွလာသည်။</p> <h3>ဇောတိက၏အလုပ်သမား မိဖုရားလောက် လှသည်</h3> <p>ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးအား ပထမတံခါးမုခ်သန့်ရှင်းရေး အမျိုးသမီးက လက်ကမ်းပေးရာ သဌေးကတော်ထင်သဖြင့် ရှက်၍ မင်းကြီးလက်မတင်ပေ၊ ဒုတိယစသော တံခါးမုခ်အမျိုးသမီးများကိုလည်း သဌေးကတော်များဟုပင် မင်းကြီးထင်သည်၊ ဇောတိကသဌေးသည် မင်းကြီးကို လာကြိုပြီး ရင်ပြင်၌ကြွစေရာ ကျောက်မျက်ရတနာ အပြည့်ခင်းထားသော မြေသည် အသူတရာနက်သော ချောက်အသွင် ထင်ရသဖြင့် “ဇောတိကသည် ငါ့ကိုဖမ်းရန် တွင်းတူးထားသည်” ဟု အထင်လွဲကာ မသွားဝံ့တော့ပေ၊ သဌေးက တွင်းမဟုတ်ကြောင်း လျှောက်ပြီး ရင်ပြင်ပေါ်သွားပြမှ မင်းကြီးလိုက်ရဲကာ ရတနာမြေကိုနင်း၍ အခြေမှစကာ ပြာသာဒ်ကို ကြည့်ရှုလိုက်လာသည်။</p> <p>အဇာတသတ်မင်းသားငယ်လည်း ခမည်းတော်လက်ကို ကိုင်ပါလာရာ “ငါ့ခမည်းတော် မိုက်လှသည်၊ ဇာတ်နိမ့်သူကြွယ်က ရတနာပြာသာဒ်၌နေပြီး ခမည်းတော်က<br> <br>စာမျက်နှာ-301 <hr> ဧကရာဇ်မင်းဖြစ်လျက် သစ်သားနန်း၌ နေဘိသည်၊ ငါမင်းဖြစ်လျှင် ဤသဌေးကို ဤလိုနေခွင့်မပေးနိုင်” ဟု ကြံစည်တော့သည်။</p> <h3>ပွဲတော်စာထက်သာသော ဇောတိက၏ အစားအစာ</h3> <p>ပြာသာဒ်အထက်ထပ်များ တက်ကြည့်နေစဉ်ပင် ပွဲတော်တည်ချိန် ရောက်လာသဖြင့် မင်းကြီးက “ဤမှာပင် နံနက်စာစားမည်” ဟု မိန့်ရာ “အသင့်စီမံပြီးပါပြီ” ဟု မင်းကြီးအမိန့်ကို သဌေးပြန်လျှောက်သည်၊ မင်းကြီးသည် နံ့သာရေအိုး ၁၆ လုံး ချိုးပြီး ဇောတိကသဌေးထိုင်ရာ ပလ္လင်၌ ထိုင်နေစဉ် လက်ဆေးရေဆက်ကာ တသိန်းတန် ရွှေခွက်၌ လက်ကောက်ရရှိထမင်းထည့်ပြီး မင်းကြီးရှေ့ ချထားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် စားစရာထင်ပြီး စားဖို့ဟန်ပြင်ရာ “အရှင်မင်းကြီး၊ စားစရာမဟုတ်သေးပါ၊ အငွေ့ပေးသော နို့ထမင်းသာ ဖြစ်ပါသေးသည်” ဟု သဌေးကလျှောက်ပြီး အခြားတသိန်းတန် ရွှေခွက်၌ မြောက်ကျွန်းဆန်ထမင်းထည့်ကာ မူလရွှေခွက်ပေါ်တင်ထားပြီး ပွဲတော်တည်စေသည်၊ နို့ဃနာထည့်သော မူလရွှေခွက်မှ အငွေ့သည် ဒုတိယရွှေခွက်၌ ဟပ်သဖြင့် ပူနွေးချိုမြိန်သော ထမင်းကို မင်းကြီးသည် အားရပါးရ စားသုံးရာ ဇောတိကသည် ရှိခိုးပြီး “သင့်လောက်ပါပြီ၊ တို့ထက်များလျှင် အစာကြေခဲပါမည်” ဟု တင်လျှောက်ရတော့သည်။</p> <p>“ကိုယ့်ထမင်းကိုယ် ဂုဏ်တင်စကား ပြောကြားတာလား” ဟု မင်းကြီးကမိန့်ရာ “ထိုသို့မဟုတ်ပါ၊ စစ်သည်တော်များအတွက်လည်း ဤစားဖွယ်ပင် ဖြစ်ပါသည်၊ အကယ်၍ အရှင်မင်းကြီးမှာ မအီမသာဖြစ်ပါလျှင် ‘ဇောတိကက တစုံတရာ စီမံလိုက်မှာပေါ့’ ဟု အထင်မှားမည်ကို ကြောက်၍ပါ” ဟု သဌေးလျှောက်တင်မှ ထမင်းပွဲသိမ်းခိုင်းပြီး ရေကြည်တော် ဆက်စေသည်၊ မင်းကြီးအပြီး ပရိသတ်များလည်း မြောက်ကျွန်းဆန်ထမင်းကိုပင် စားကြသည်။</p> <h3>သဒ္ဓါမပါလျှင် နိုင်သူပေါ်လာတတ်သည်</h3> <p>“သဌေးကတော်ရှိရဲ့လား၊ ဘယ်မှာနေသလဲ”၊ “ရှိပါသည်၊ ကျက်သရေခန်းမှာ ထိုင်နေပါသည်၊ မင်းကြီးလာကြောင်း မသိ၍ပါ” (အမှန်သိလျက်) မင်းကြီးအမေးကို လျှောက်တင်ပြီး သဌေးကတော်ကို တွေ့ချင်မည်ဟု သဌေးဆင်ခြင်ကာ သွားပြီး “မင်းကြီး အိမ်ကြွလာသည်၊ သင်ဖူးသင့်သည်” ဟု ပြောလိုက်သည်။</p> <p>သတုလကာယီသည် လျောင်းစက်ရင်းက “မင်းဆိုတာ ဘယ်လိုလူပါလဲ”၊ “ငါတို့ကို အစိုးရသူ” ဟု သဌေးကပြောလိုက်လျှင် သတုလကာယီသည် မကျေနပ်မှု ပြလိုရကား “ငါတို့သည် ကုသိုလ်ကို ကောင်းစွာမပြုဖြစ်ကြ၊ သို့မဟုတ်သောကြောင့် ငါတို့အပေါ် အုပ်ချုပ်သူ<br> <br>စာမျက်နှာ-302 <hr> လူတန်းစား ရှိနေရသည်၊ သဒ္ဓါနုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါတို့ပြုခဲ့၍ စည်းစိမ်ကြီးသော်လည်း သူတပါးပိုင်နက် လူလာဖြစ်ကြသည်၊ ငါတို့ကံကို ဧကန်မယုံဘဲ ဒါနပြုခဲ့ကြလိမ့်မည်၊ သူများပိုင်နက် လူလာဖြစ်ရခြင်းသည် သဒ္ဓါမပါဘဲ ဝတ်ကျေဝတ်ကုန်အလှူ၏ အကျိုးတည်း” ဤသို့ညည်းတွားပြီး “အရှင်၊ ယခု ကျွန်တော်မ ဘယ်အမှု ပြုရမည်နည်း” ဟု မေးရာ ဇောတိကက ယပ်တောင်ယူ၍ ယပ်ခတ်ခိုင်းလိုက်သည်။</p> <h3>ကျောက်ရောင်ဖြင့်သာနေသော ဇောတိကမောင်နှံ</h3> <p>သတုလကာယီသည် မင်းကြီးကို ယပ်ခတ်နေစဉ် မင်းကြီး၏ ဦးရစ်ခေါင်းပေါင်းနံ့လေသည် သဌေးကတော်၏ မျက်လုံး ၂ ဘက်အတွင်း ဝင်သဖြင့် မျက်ရည်များ ကျလာသည်၊ “မိန်းမများ ပညာနည်းသည်၊ သူ့စည်းစိမ်ငါသိမ်းမည်ထင်ပြီး ငိုသည်ဖြစ်မည်၊ ငါမသိမ်းကြောင်း နှစ်သိမ့်လိုက်ပါ” ဟု မင်းကြီးမြင်၍ ဇောတိကကို ပြောခိုင်းသည်။ “ငိုသည်မဟုတ်ပါ၊ ခေါင်းတော်နံ့ကြောင့် မျက်ရည်ကျရပါသည်၊ သဌေးကတော်ကား မီးရောင်မကြည့်ရဘဲ ကျောက်မျက်ရတနာရောင်ဖြင့်သာ စားသောက်နေထိုင်အိပ်စက်ပါသည်” ဟု ဇောတိကက ရှင်းလင်းလျှောက်ထားပြီး မင်းကြီးအတွက်လည်း ကျောက်မျက်ရတနာရောင်ဖြင့်သာ နေနိုင်ရန် သခွားသီးခန့် တန်ဖိုးအနဂ္ဃထိုက်သည့် ကျောက်မျက်ရတနာကြီး ဆက်သသည်၊ မင်းကြီးသည် ဇောတိက၏ ပြာသာဒ်ကြီးကို စေ့စပ်စွာကြည့်ပြီး “သင့်စည်းစိမ်ကား ခမ်းနားကြီးကျယ်ပေစွ” ဟု ချီးမွမ်းပြောကြား ပြန်သွားသည်။</p> <h3>အဇာတသတ်ပိုင်ဉာဏ် အပိုင်မရ</h3> <p>အဇာတသတ်မင်းသားသည် မိတ်ပျက်ဒေဝဒတ်နှင့်ပေါင်းကာ မင်းပြုလျက် ခမည်းတော်ကို ရှားမီးကျီးတင်ကာ ကွယ်လွန်စေပြီး နောက်ပိုင်းတွင် “ဇောတိကပြာသာဒ် သိမ်းယူမည်” အကြံဖြင့် စစ်ဆင်ထွက်လာသည်၊ ဇောတိက၏ ရတနာတံတိုင်း၌ မိမိစစ်တပ်ရိပ်ကို မြင်လျှင် “မိမိကို ခုခံတိုက်မည့် ဇောတိကစစ်တပ်” ဟု ထင်၍ မကပ်ဝံ့ပေ။ ထိုအချိန် ဇောတိကသဌေးကား ဥပုသ်စောင့်ကာ နံနက်စာစောစောစားပြီး ဘုရားကျောင်းတော်သွား တရားနာနေသည်။</p> <p>ဇောတိက၏ ပထမတံခါးမုခ် ယမကာဠနတ်ဘီလူးသည် အဇာတသတ်မင်းနှင့် စစ်တပ်ကို တိုက်ထုတ်လိုက်သည်၊ အဇာတသတ်ကား ဦးတည်မိရာ ကျောင်းတော်ရောက်သွားရာ မင်းလာသည်ကိုမြင်သော် ဇောတိကသဌေးက အကြောင်းကို မေးလျှောက်ပြီး ထရပ်သည်တွင် “သင့်လူများကို ငါ့တိုက်ခိုင်းပြီး သင်က ကျောင်းတော်လာ တရားနာနေသလို နေလိုက်သလော” ဟု အဇာတသတ်က ရန်တွေ့လိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-303 <hr> “အကျွန်ုပ်အိမ်သိမ်းဖို့ အသင်မင်းကြီးသွားပါသလား” ဟု ဇောတိကက မေးရာ မင်းက ဟုတ်ကြောင်း ပြန်ကြားလျှင် “အကျွန်ုပ်မကျေနပ်လျှင် မင်းပေါင်းအထောင်သော်မျှ ကျွန်ုပ်အိမ် သိမ်းမရပါ”၊ “သင်ရှင်ဘုရင်မို့လား” ဟု ဇောတိက၏ ရဲရင့်သော အပြောကို အလွန်စိတ်ဆိုးပြီး အဇာတသတ်က ပြန်မေးသည်။</p> <h3>ဘုန်းရှင် ကံရှင် မပေးလျှင် မရပါ</h3> <p>“ကျွန်ုပ် ရှင်ဘုရင်မဟုတ်ပါ၊ သို့ပေမယ့် ကျွန်ုပ်ဥစ္စာ မြိတ်ဆာတမျှင် ကျွန်ုပ် မကျေနပ်လျှင် မင်းများ၊ ခိုးသူများ ယူမရပါ”၊ “သင်သဘောတူမှ သင့်ပစ္စည်း ငါယူရမှာလား၊ ငါရှင်ဘုရင်၊ ယူချင်ယူနိုင်သည်” ဟု ဣန္ဒြေရရ ဇောတိက၏ လျှောက်တင်ချက်ကို မင်းမာန်တက်ပြီး မိန့်ရာတွင် ဇောတိကသည် လက်ဖမိုး ၂ ဘက်ဆန့်ပြီး “ကျွန်ုပ်လက် ၁၀-ချောင်းက လက်စွပ်ကွင်း ၂၀-ကျွန်ုပ်မပေးပါ၊ စွမ်းနိုင်လျှင် မင်းကြီး ဖြုတ်ယူ” ဟု ရဲရင့်စွာပြောလိုက်သည်။</p> <p>မြေ၌ထိုင်လျက် ခုန်လျှင် ၁၈-တောင်၊ ရှပ်ခုန်လျှင် အတောင် ၈၀-အမြင့်ခုန်နိုင်သော စွမ်းအားရှင် အဇာတသတ်သည် လက်စွပ်များကို အပြန်အလှန် ချွတ်ယူသော်လည်း ရာဇဣန္ဒြေသာ ပျက်သည်၊ တကွင်းမျှ ချွတ်မရပါ။ “အရှင်မင်းကြီး ပုဆိုးတော် ဖြန့်ခံပါ” ဟု ဇောတိက လျှောက်တင်ပြီး လက်ချောင်းများ ဖြောင့်ကာ အောက်စိုက်လိုက်လျှင် လက်စွပ်ကွင်း ၂၀-အလွယ် ကျွတ်ကျလာ၏။</p> <h3>ကာမအာရုံ လန့်စရာ စုံသည်</h3> <p>“အရှင်မင်းကြီး မျက်မြင်ပါပဲ၊ ကျွန်ုပ်သဘောမတူက သိမ်းမရပါ” ဟု လျှောက်တင်ပြီး မင်း၏ အရိုင်းပြုမှုကြောင့် သံဝေဂရကာ “ကျွန်ုပ်အား ရဟန်းပြုခွင့်ပေးပါ” ဟု ခွင့်တောင်းလိုက်သည်။ “သူရဟန်းပြုလျှင် သူပြာသာဒ် အလွယ်ယူနိုင်မည်” ထင်ပြီး “သင့်သဘောပဲ” ဟု မင်းကြီးက ချက်ချင်း ခွင့်ပြုလိုက်သည်။ ဇောတိကသည် ရဟန်းပြုပြီး တရားအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>အရှင်ဇောတိက ရဟန္တာဖြစ်ဖြစ်ချင်း ပြာသာဒ်စသော စည်းစိမ်များ ကွယ်သွားပြီး သတုလကာယီ သဌေးကတော်ကိုလည်း နတ်များက မြောက်ကျွန်း ပြန်ပို့ကြသည်။ ရဟန်းတော်များက အရှင်ဇောတိကအား “ပြာသာဒ်စည်းစိမ်နှင့် သဌေးကတော်အပေါ် တွယ်တာသေးသလော” ဟု မေးရာ “မတွယ်တာတော့ပါ” ဟု ဖြေလျှင် “အရှင်ဇောတိကသည် အရဟတ္တဖိုလ်ကို လိမ်ညာ၍ ဝန်ခံသည်” ဟု ဘုရားထံ သံဃာများက လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သား ဇောတိကမှာ တဏှာမရှိရိုး အမှန်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ယော စ တဏှံ ပဟန္တွာန- စသော ဂါထာကို ဟောတော်မူရာ အဆုံး၌ သောတာပန်စသည် တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-304 <hr> ၂- မေဏ္ဍက သဌေးကြီးဖြစ်ရပ်များ<br> မေဏ္ဍကအလောင်းကား လွန်ခဲ့သော ၉၁ ကမ္ဘာ ဝိပဿီဘုရား လက်ထက် အပရာဇိတ သူကြွယ်ဖြစ်ခဲ့သည်၊ အမေ့မောင် အပရာဇိတသူကြွယ် (ဇောတိကအလောင်း) က ဂန္ဓကုဋီဆောက်ရာ ကုသိုလ်ပါဝင်ခွင့်မပေးသဖြင့် ဆင်ဝင်ခန်းမဆောင် ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့ရ၏၊ ရတနာအပြည့် စီခြယ်ဆောက်လုပ်ပြီး ခန်းမဆောင်အလယ်၌ ရတနာတရားမဏ္ဍပ်ထိုးကာ ဓမ္မာသနပလ္လင် ခင်းထားသည်။</p> <h3>တရားပလ္လင် မေဏ္ဍက ပြင်ဆင်ပုံ</h3> <p>ပလ္လင်ခြေနှင့်ဘောင်များမှာ နီဖလံရွှေဖြင့်ပြီးသည်၊ ပလ္လင်ခြေအောက်၌ ရွှေဆိတ်ရုပ် ၄-ရုပ်ခုံထားသည်၊ ခြေတင်ခုံခံ ရွှေဆိတ် ၂-ရုပ်၊ တရားမဏ္ဍပ်၌ ရွှေဆိတ် ၆-ရုပ် ဝန်းရံထားသည်၊ ပလ္လင်အခင်းမှာ ရွှေခြည်ထိုး ပုလဲချည်ကြိုးများဖြင့် ယက်၍ ပလ္လင်နောက်မှီမှာ စန္ဒကူးနံ့သာသားဖြစ်သည်။</p> <p>ဆင်ဝင်ဆောင် ရေစက်ချပွဲ ၄-လလုံး သံဃာ ၆-သိန်း ၈-သိန်းတို့အား အလှူကြီး လှူသည်၊ နောက်ဆုံးနေ့ တိစီဝရိတ် တစုံစီလှူရာ အငယ်ဆုံးသံဃာရသော သင်္ကန်း တသိန်း (သီဟိုဠ်မူတထောင်) တန်သည်၊ ဆင်ဝင်ခန်းဒကာ အပရာဇိတ သူကြွယ်သည် ကောင်းမှုပြု၊ လူနတ်တို့၌ ကျက်စားပြီး၍ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ၌ ဗာရာဏသီ မဟာဘောဂ သဌေးကြီး ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>ကိန်း ခန်း နက္ခတ် မှန်ကန်တတ်သည်</h3> <p>ယင်းသဌေးကြီး မင်းခစားသွားစဉ် ပုရောဟိတ်၏ “၃ - နှစ်ကျော်လျှင် အငတ်ဘေးဆိုက်မည်” ဟူသော နက္ခတ်ဆိုင်ရာ ဟောပြောချက်အရ စပါးတိုးချဲ့စိုက်ပျိုးရုံမျှမက စပါးကျီအလုံးပေါင်း ၁၂၅၀-ဆောက်ကာ စပါးသိုလှောင်သည်၊ ကျီမဆံ့သော စပါးများကို အိုးကြီးများ၊ မြေကွင်းကြီးများ၌ ထည့်၍ သိမ်းစေပြီး ပိုလျှံစပါးများကို မြေညက်နှင့်နယ်၍ အိမ်နံရံများကို လိမ်းကျံစေသည်။</p> <p>အငတ်ဘေး ဆိုက်လာသော် သဌေးကြီးသည် သိုမှီးစပါးများကို သုံးစားသည်၊ အချိန်ကြာ၍ သိုလှောင်စပါးများ ကုန်သော် ပုဏ္ဏကိုထား၍ အခြံအရံများကို တော်ရာသွားခိုင်းသည်၊ ထိုကျွန်ပုဏ္ဏနှင့် သဌေးလင်မယား သားနှင့် ချွေးမ အိမ်သား ၅-ဦးတို့သည် မြေမြှုပ်စပါးများ၊ နံရံလိမ်းစပါးများကို စားသောက်၍ ကုန်လုနီးလျှင် နံရံခြေမြေကိုခွါပြီး ရေစိမ်ယူ၍ ရသောစပါးတခွက်ကို ယောင်းဖွပ်ကာ ရသောဆန်တစလယ်ကို အိုး၌ထည့်သွင်းမြေမြှုပ်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-305 <hr> ထိုဆန်တစလယ်မှာ ယာဂုကျိုသောက်လျှင် ၂-ကြိမ်လောက်သော်လည်း သဌေးကြီးအမိန့်အရ ဝဝစားသေမည်ရည်ကာ ထမင်းပင်ချက်ပြီး ၅-ပုံပုံ၍ သဌေးကြီးဆိုင်ရာကို ရှေ့၌ချထားစဉ် သမာပတ်မှထပြီး၍ ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်ဖြင့် မြင်တော်မူသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တပါးသည် ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ သဌေးကြီးအိမ် တံခါး၌ ရပ်တော်မူသည်။</p> <h3>အသက်ကို စွန့်ရစေ ဒါနမတွန့်သော မိသားစု</h3> <p>သဌေးကြီးသည် အရှင်မြတ်ကိုမြင်လျှင် သဒ္ဓါစိတ်ဖြင့် “ရှေးကဒါနမရှိ၍ အငတ်ဘေး ငါတွေ့ရသည်၊ ဤထမင်းသည် ငါ့အတွက် တရက်စာတည်း၊ လှူလျှင် ကမ္ဘာကုဋေများစွာ ချမ်းသာကို ပေးပေလိမ့်မည်” ဟု ရည်၍ အရှင်မြတ် သပိတ်၌ လောင်းထည့်သည်၊ လောင်းလှူ၍ တဝက်အရောက် အရှင်မြတ်က သပိတ်ကို ပိတ်ရာ “တဦးစာကို ၂-ဦး မစားလောက်ပါ၊ တပည့်တော်အား ပစ္စုပ္ပန်လောကအတွက် မချီးမြှောက်ဘဲ တမလွန်လောကအတွက်သာ ချီးမြှောက်တော်မူပါ” ဟု လျှောက်ကာ အားလုံးလှူပြီး-<br> ၁။ သံသရာမှာ အငတ်ဘေး ဝေးရပါလို၏။</p> <p>၂။ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးအား မျိုးရိက္ခာထမင်းပေးနိုင်ကာ အလုပ်မလုပ်ဘဲ စပါးကျီ ၁၂၅၀-ကို ရှင်းပြီး ကျီဝထိုင်လျက် ကောင်းကင်ကြည့်လိုက်လျှင် သလေးစပါးမိုး ကျီအပြည့် ရွာပါစေ။</p> <p>၃။ သံသရာမှာ ဤဇနီး၊ ဤသား၊ ချွေးမ၊ ကျွန်များနှင့်သာ ဤအတိုင်း တော်စပ်ဆုံဆည်းရပါလို၏” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <h3>အစွဲကြီးသော မိသားစု ဆုတောင်း</h3> <p>“သဌေးကြီးပင် အငတ်ခံနိုင်သည်၊ ငါလည်း စားရန်မသင့်” ဟု သဌေးကတော်ကြီးကြံကာ အရှင်မြတ်အား မိမိဝေစုလှူပြီး “ထမင်းခွက် ရှေ့ထားကာ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးအား ထမင်းပေးသော်လည်း တပည့်တော် မထသမျှ ယူရာကပြန်ပြည့်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။ (နောက် ၃-ဦး၌လည်း ၁-၃-တူ၍ ၂-ဆုတောင်းသာ ထူးသည်။)</p> <p>သားဖြစ်သူကလည်း ဝေစုလှူပြီး “အသပြာထောင်ထုပ် ကိုင်ကာ တကျွန်းလုံး ပေးသော်လည်း ထောင်အိတ်ပြည့်မြဲပြည့်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>ချွေးမကလည်း လှူပြီး “စပါးတတောင်း အရှေ့ထားကာ တကျွန်းလုံးအား မျိုးရိက္ခာထမင်း ပေးမကုန်ဘဲ ရှိပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသလို ကျွန်ပုဏ္ဏကလည်း လှူပြီးလျှင် “တကြိမ်ထွန်လျှင် ဝဲယာ ထွန်ရေး ၃-ကြောင်းစီ၊ အလယ်တကြောင်းအားဖြင့် စပါး ၄ တင်းပျိုးကျဲလောက်အောင် ထွန်ရေး ၇-ကြောင်း ပြီးမြောက်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်၊ (ကျွန်ပုဏ္ဏသည် သေနာပတိဆု ယနေ့တောင်း၊ ယနေ့ရနိုင်ပါ၏၊ အရှင်များ၌ ချစ်ခင်၍ ကျွန်ဆုကိုသာ တောင်းသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-306 </p><hr> <h3>ငါးယောက်စာ ငါးရာစားလောက်သည်</h3> <p>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မြတ်ကလည်း “သင်တို့ဆန္ဒအတိုင်း ဖြစ်ကြပါစေ” ဟု ဆုပေးပြီး ၂-ဂါထာဖြင့် အနုမောဒနာပြုကာ အလှူရှင်များ ပိုမို ကြည်ညိုစေရန် “ဂန္ဓမာဒနတောင်တိုင်အောင် ငါ့ကိုမြင်ကြစေ” ဟု အဓိဋ္ဌာန်ပြုကာ ကြွသွားပြီး ရောက်လျှင် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-တို့အား လောက်ငစွာ ခွဲဝေလှူဒါန်းသည်၊ သဌေးကြီးမိသားစုလည်း အားလုံးမြင်ရ ကြည်ညိုကာ ရပ်နေကြသည်။</p> <p>မွန်းလွှဲပြီးသော် သဌေးကတော်ကြီးသည် ထမင်းအိုးကို ဆေးကြောဖုံးပိတ်ထားလိုက်သည်၊ သဌေးကြီးကား ဆာလှသဖြင့် အိပ်ပျော်သွား၏၊ ညနေစောင်း၍ နိုးလျှင် “ငါ ဆာလှသည်၊ ထမင်းချိုးကပ်များရှိလေမလား ကြည့်ပါဦး” ဟု ပြောလျှင် သဌေးကတော်ကြီးသည် အပြောင်ဆေးထားသည်ကို သိလျက် မရှိဟု မပြောဘဲ “အိုးဖွင့်ကြည့်ပြီးမှ ပြောမည်” ဟု ကြံကာ သွားဖွင့်ကြည့်သည်၊ မြလေးပန်းငုံပမာ ဖြူဖွေးသော ထမင်းဖြင့် ပြည့်လျက် စလောင်းဖုံးပင် ကြွတက်နေသည်ကို မြင်၍ တကိုယ်လုံး ဝမ်းသာလုံးဆို့ကာ သဌေးကြီးကို “အရှင်ထပါ၊ ပြောင်အောင်ဆေးအုပ်ထားခဲ့သော ထမင်းအိုးမှာ ထမင်းပြည့်နေပါပြီ၊ ကုသိုလ်မည်သည် ပြုသင့်ပေစွ၊ ချမ်းသာပေစွ၊ စားပါ” ဟု ပြောဆိုလျက် သားအဖ ၂-ဦး ကျွေးပြီးမှ ချွေးမနှင့်အတူ မိမိစားကာ ကျွန်ပုဏ္ဏကိုပါ ပေးသည်။</p> <h3>တဦးထွန်က တကျွန်းလုံး ချမ်းသာ</h3> <p>ထမင်းအိုးမှာ မည်မျှယူယူမကုန်ပေ၊ ပထမခူးသောယောက်မနေရာသာ ထင်နေသည်၊ ထိုနေ့မှာပင် စပါးကျီများ၊ အိုးကြီးများ စပါးပြည့်ကြသည်၊ သဌေးကြီးသည် “ငါ့အိမ်မှာ ရိက္ခာထမင်း အလုံအလောက်ရှိသည်၊ လိုသလို လာယူကြ” ဟု မြို့တွင်း သတင်းလည်စေရာ အားလုံးလာယူကြသဖြင့် သဌေးကြီးကိုမှီ၍ တကျွန်းလုံး အသက်ရှင်ကြရသည်။</p> <p>သဌေးကြီးသည် စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေး ဖြစ်လာသည်၊ သဌေးကတော်သည်လည်း ဇနီးပင် ဖြစ်လာသည်၊ သဌေးအိမ်နောက်ပိုင်း ၈-မင်းပယ်မြေ၌ (ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ရွှေဆိတ်ရုပ် ပူဇော်ခဲ့သဖြင့်) ဆင် မြင်း ဥသဘ ပမာဏရှိသော ရွှေဆိတ်ရုပ်ကြီးများသည် မြေခွဲထွက်ကာ အရုပ်ချင်းထိ ပေါ်လာသည်၊ ဆိတ်ရုပ်ခံတွင်းများ၌ အဆင်း ၅-မျိုးရှိသည့် ချည်ဂေါ်လီလုံးများ တပ်ထားရာ ထောပတ်၊ ဆီများ၊ အဝတ်အစား၊ ရွှေ၊ ငွေစသည်ကို အလိုရှိလျှင် ယင်းချည်လုံးများ ဖယ်လိုက်ပါက ခံတွင်းတခုမှပင် တကျွန်းလုံးအတွက် ဘာမဆိုလိုရာရနိုင်သည်၊ ထိုအချိန်မှစ၍ ရွှေဆိတ်ရုပ်ရှင် မေဏ္ဍကသဌေးတွင်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-307 <hr> ချဖူးရေစက် ငှက်သစ္စာ သံသရာ<br> ထိုသဌေးကြီးလင်မယား၌ ရှေးဘဝကသားပင်လျှင် ယခုဘဝ ဓနဉ္စယ (ဝိသာခါ၏ ဖခင် ဓနဉ္စယသဌေး) သား ဖြစ်လာသည်၊ ရှေးချွေးမသည်ပင် ယခုဘဝ (စန္ဒပဒုမာ) ချွေးမ၊ ရှေးကျွန်သည်ပင် ယခု (ပုဏ္ဏ) ကျွန်ဖြစ်လာသည်၊ (ဝိသာခါဖြစ်ရပ်၌ ယင်း ၅-ဦး၏ အာနုဘော်ဖော်ပြပြီး။)</p> <p>မေဏ္ဍကသဌေးကြီး ဘုရားတရားနာရ၍ သောတာပန်တည်ပြီးသောအခါ ဘုရားရှင်အား “အရှင်မြတ်ထံ မိမိလာစဉ် တိတ္ထိများက အရှင်မြတ်အပြစ်ပြောပြီး တားကြပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “သတ္တဝါများသည် မိမိအပြစ်ကြီးကို မမြင်သော်လည်း သူတပါးအပြစ်ကိုကား မရှိကို အရှိလုပ်ကာ လွှင့်တတ်ကြသည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး သုဒဿံ ဝဇ္ဇမညေသံ- စသောဂါထာကို ဟောတော်မူရာ အဆုံး၌ သောတာပန်စသည် တည်ကြသည်။</p> <h3>၃- ဇဋိလ သဌေးကြီး၏ ဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>ကဿပဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီး၍ ဓာတုစေတီတော် တည်ထားချိန် ဇဋိလအလောင်းကား ရွှေပန်းထိမ်သည် ဖြစ်ခဲ့သည်၊ စေတီတော်မြောက်မုခ် ဘာ့ကြောင့် မတက်သနည်း၊ “ရွှေမလောက်လို့ပါ ဘုရား” ရဟန္တာတပါး အမေးကို လူများက ဖြေကြသည်။ “ငါမြို့တွင်းသွား နှိုးဆော်မည်၊ သင်တို့ ရိုရိုသေသေလုပ်ကိုင်ကြ” ဤသို့ ရဟန္တာအရှင်မြတ်က အားပေးမိန့်ကြားပြီး မြို့တွင်းဝင်နှိုးဆော်ရာ ရွှေပန်းထိမ်သည်အိမ် ရောက်လာသည်။</p> <h3>မယားကြောက်၍ ဘုရားငေါက်သူ ဇဋိလအလောင်း</h3> <p>ရွှေပန်းထိမ်သည် ဇနီးမောင်နှံ ရန်ဖြစ်နေချိန် “သတို့တာဝန်ယူထားသည့် မြောက်မုခ် ရွှေမလောက်ဖြစ်နေသည်၊ ရွှေကို သိသင့်သည်” ဟု အရှင်မြတ်က နှိုးဆော်ရာ ဇနီးကို စိတ်ဆိုးနေသော ရွှေပန်းထိမ်သည်က “သင့်ဘုရား ရေထဲချသွားပစ်ပါ” ဤသို့ရိုင်းပျစွာ ပြောရာတွင် “ရှင်သိပ်ကြမ်းသည့် မကောင်းမှုပြုပြီ၊ ကျွန်မစိတ်ဆိုးလျှင် ဆဲလိုဆဲ၊ ရိုက်လိုရိုက်ပါ၊ ဘာ့ကြောင့် ဘုရားအပေါ် ရန်လိုမှု ပြုသနည်း” ဟု ဇနီးသည်က အပြစ်တင်မှ ရွှေပန်းထိမ်သည် သံဝေဂရကာ သည်းခံဖို့ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>“ငါ့မြတ်စွာဘုရားကို နှုတ်ဖြင့် ပြစ်မှားမိ၍ ဘုရားကိုသာ ကန်တော့ပါ” ဟု အရှင်မြတ်က မိန့်လျှင် ရွှေပန်းထိမ်သည်က ကန်တော့နည်းကို မေးသဖြင့် “ရွှေပန်းအိုး ၃-လုံးလုပ်၊ အတွင်းမှာ ဌာပနာသွင်း ကန်တော့လေ” ဟု နည်းပေးမှ သား ၃-ဦးခေါ်ကာ အကြောင်းပြောပြကူညီကြစေသည်၊ “အဖေ့ဖာသာပြစ်မှား အဖေသာလုပ်ပါ” ဟု သားကြီး၊ သားလတ် ၂-ဦးလုံးက ဤအတိုင်းပြောကာ မကူညီကြ၊ သားငယ်ကမူ “ဖခင်<br> <br>စာမျက်နှာ-308 <hr> အလုပ်ကိစ္စ သားတာဝန်ပါ” ဟု ပြောဆို၍ ရွှေပန်းခိုင် ၃-ခု ကူလုပ်ပေးသည်၊ ပြီးလျှင် အရှင်မြတ်အမိန့်အတိုင်း လှူဒါန်းကန်တော့သည်။</p> <h3>မာတုဂါမ ဘုံ ၇-ဆင့်ပေါ်ပင် စိတ်မချရ</h3> <p>ရွှေပန်းထိမ်သည်မှာ ဆိုခဲ့သော နှုတ်ပြစ်မှုကြောင့် ၇ ဘဝ ရေမျှောခံရသည်၊ နောက်ဆုံးဘဝ ဗာရာဏသီသဌေးသမီးဝမ်း၌ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်ကိုစွဲ၍ ရသောသား ဇဋိလ ဖြစ်လာသည်၊ ဖြစ်ပုံမှာ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် လှပတင့်တယ် ၁၆ နှစ်အရွယ်ရှိ ဗာရာဏသီသဌေးသမီးသည် ကျွန်မတဦးနှင့် ဘုံ ၇-ဆင့်ပြာသာဒ်ထက် စံနေစဉ် ပြတင်းပေါက် ဖွင့်ကြည့်မိသောတနေ့ ကောင်းကင်ပျံ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်သည် မြင်၍ဝင်လာကာ ချစ်ကျွမ်းနှီးနှောသည်။</p> <p>မကြာမီကိုယ်ဝန်ရလာသဖြင့် မေးသော ကျွန်မအား သဌေးသမီးက နှုတ်ပိတ်ကာ ဖွားလာသောကိုယ်ဝန်ကို အိုးသစ်၌ထည့်ပြီး မြစ်ကျောမျှောစေသည်၊ အိုးကို အများမေးလျှင် “သခင်မအတွက် ဗလိနတ်စာ” ဟုလည်း ပြောစေသည်။</p> <h3>မိန်းမ ၂-ဦး ဇဋိလ လုကြပုံ</h3> <p>သားငယ်နှင့်မျောလာသောအိုးကို ဂင်္ဂါမြစ်အောက်ဆိပ်၌ ရေချိုးနေသော မိန်းမ ၂-ယောက်မြင်၍ တယောက်က “ဟိုး ငါ့အိုး”၊ တယောက်က “အိုးတွင်းပစ္စည်း ငါ့ပစ္စည်း” ပြောဆိုဆယ်ယူဖွင့်ကြရာ သားငယ်ကိုမြင်ရသည်၊ အိုးမှတ်သူက “သူငယ်ပါ သူဆိုင်သည်” ပြောသလို ပစ္စည်းမှတ်သူကလည်း “သူ့စကားအတိုင်း သူပိုင်သည်” အငြင်းပွားကြ၊ ရုံးရောက်ကြသည်။</p> <p>အမတ်များ မဆုံးဖြတ်နိုင်၍ မင်းထံရောက်ရာ “ဒုတိယမိန်းမ သူငယ်ပိုင်” ဆုံးဖြတ်ပေးသည်။ သူငယ်၏ မွေးစားမိခင်သည် အရှင်မဟာကစ္စည်း၏ ဆွမ်းအမဖြစ်ရကား “အရှင်မြတ်ထံ ရှင်ပြုစေမည်” ဟု ကြံကာ ပွေးမြူသည်၊ ဖွားမြင်စဉ် ကိုယ်ဝန်အညစ်အကြေးကို မဆေးရသဖြင့် ဆံပင်များမှာ ဆံကျစ်ပမာ ပတ်ထွေးနေ၍ ဇဋိလဟု အမည်ပေးသည်။</p> <p>ဇဋိလ သွားလာနိုင်သော အရွယ်တွင် ဆွမ်းခံကြွသော အရှင်မဟာကစ္စည်းအား ဆွမ်းအမက ကလေးနှင့်စပ်သော ရည်ရွယ်ချက်ကို လျှောက်ထားလှူလိုက်သည်၊ အရှင်မြတ်သည် သူငယ်ကို ခေါ်သွားရင်း လူစည်းစိမ်ခံစားရန် ကံရှိမရှိကြည့်ရာ “ဘုန်းကံရှင်” ဟု သိသည်၊ “ယခုကား ငယ်၍ ဉာဏ်နုသေးသည်” ဆင်ခြင်ကာ ခေါ်သွားပြီး တက္ကသိုလ်ပြည် ဒကာရင်းတဦးထံ သားအဖြစ် အပ်ထားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-309 <hr> ဘုန်းကံရှင်များ လိုအင်ဆန္ဒ ပြီးစီးရ<br> မွေးစားဖခင် ကုန်သည်၌ ၁၂-နှစ်မျှ ရောင်းမရသော ဘဏ္ဍာများရှိရာ ထိုပစ္စည်းများကို တနေ့တွင် ဆိုင်ပို့ပြီး ဇဋိလသူငယ်အား ဈေးနှုန်းပြော၍ ရောင်းခိုင်းကာ ခရီးသွားသည်၊ မြို့စောင့်နတ်များသည် ဈေးဝယ်သူများအားလုံးကို ဇဋိလဆိုင်လာအောင် စီမံပေးသဖြင့် ၁၂-နှစ် ပုံထားရသော ကုန်များ တရက်တည်းဖြင့် ပြတ်သွားသည်။</p> <p>ကုန်သည်ပြန်လာ၍ ဆိုင်မှာ အရောင်းပစ္စည်း မမြင်လျှင် “ရောင်းကုန်များကို ဖျက်ဆီးပစ်သလော”၊ “မဖျက်ဆီးပါ၊ အဖေတို့မှာခဲ့သောဈေးနှင့် ရောင်းပြီးပါပြီ၊ စာရင်းအရ ဤငွေတွေပါပဲ” ဟု ဖခင်၏အမေးကို ဇဋိလက ပြောဆိုပြီး စာရင်းနှင့်တကူ ငွေများအပ်သည်၊ မွေးစားဖခင်သည် အလွန်ကျေနပ်၍ “အဖိုးတန်ယောက်ျားပါလား၊ ဘယ်နေရာက ဘာလုပ်လုပ် ချမ်းသာစွာ အသက်မွေးနိုင်မည့်သူပဲ” ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ အရွယ်ရောက်ပြီး သမီးနှင့် လက်ဆက်ပေးလိုက်သည်။</p> <p>အလုပ်သမားများကို သမီးနှင့် သမက်နေရန် အိမ်ကြီးတလုံးဆောက်ခိုင်းပြီး အိမ်ခွဲပေးလိုက်သည်။</p> <h3>ရွှေတောင်ပေါက်သော ဇဋိလသဌေး</h3> <p>ဇဋိလလုလင် အိမ်တက်မင်္ဂလာပွဲကျင်းပ၍ ခြေတဘက် တံခါးခုံကို နင်းမိလျှင် အိမ်နောက်ပိုင်း၌ မြေပေါက်ကာ အတောင် ၈၀-မြင့် ရွှေတောင်ကြီး ပေါက်လာသည်၊ ထိုသတင်း မင်းကြီးကြားလျှင် သဌေးထီးဖြူ အဆောင်အယောင်များဖြင့် သဌေးရာထူး မြှောက်စားလိုက်ရာ ဇဋိလသဌေးကြီးဟု ထင်ရှားတော့သည်။</p> <p>သား ၃-ဦး အရွယ်ရောက်လာချိန် ရဟန်းပြုရန် စိတ်ညွတ်လာသော ဇဋိလသဌေးကြီးသည် “စည်းစိမ်တုသူ သဌေးမရှိလျှင် ငါ့အား မင်းကြီးသည် ရဟန်းပြုခွင့် ပေးမည်မဟုတ်” ဟု ကြံပြီး စုံစမ်းရန် ရွှေသားအုတ်ချပ်နှင့် နှင်တံ ခြေနင်းများ သွန်းစေပြီး လူယုံများလက်အပ်ကာ “တစုံတရာ ကြည့်သယောင် လှည့်လည်စုံစမ်းကြ” ဟု မှာလွှတ်သည်။</p> <p>လူယုံများ လှည့်လည်ရင်း ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေးကြီးထံ ရောက်လာကြသည်၊ “ဘယ်ကိစ္စနှင့် လှည့်ကြသနည်း”၊ “ပစ္စည်းတခု ကြည့်လို၍ လှည့်ကြပါသည်” သဌေးကြီးအမေးကို ယုံတော်များက ဖြေလိုက်သည်၊ “ရွှေအုတ်စသည်များယူ၍ ဤလူများ လှည့်ဖို့ကိစ္စမရှိ၊ တိုင်းနိုင်ငံ စုံစမ်းရန် လှည့်ကြသည်” ဟု သဌေးကြီး ရိပ်မိပြီး “ငါ့အိမ်နောက်ပိုင်း ဝင်ကြည့်ကြ” ဟု လူယုံများကို ပြောလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-310 <hr> ဇဋိလထက် မေဏ္ဍကသာပုံ<br> သဌေးကြီးအိမ်နောက်ပိုင်း ရွှေဆိတ်ရုပ်ကြီးများကိုမြင်၍ လူယုံများ ပြန်ထွက်လာကြသည်၊ “မောင်တို့ရှာသောပစ္စည်း တွေ့ပြီလော”၊ “တွေ့ပါပြီ သဌေးကြီး”၊ သဌေးကြီးအမေးကို လူယုံများဖြေပြီး ခွင့်ပြုချက်အရ ဇဋိလသဌေးကြီးထံ လှည့်ပြန်လာကြသည်၊ “ငါတို့နှင့် တန်းတူသဌေး တွေ့ခဲ့ပါသလော”၊ “အရှင်သဌေးကြီးစည်းစိမ်က မပြောပလောက်ပါ၊ ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေးစည်းစိမ်ကား ဤမျှရှိပါသည်” စသည်ဖြင့် ဇဋိလသဌေး၏ အမေးကို လူယုံများက မြင်သမျှ ပြန်ပြောကြသည်။</p> <p>ဇဋိလသည် နှစ်သက်လှပြီး “အခြားသဌေးတဦးများ ရှိဦးမည်လော” ကြံကာ တသိန်းတန် ကမ္ဗလာပေးအပ်ပြီး လူယုံများကို လှည့်စေပြန်သည်၊ ရာဇဂြိုဟ် ဇောတိကသဌေး ပြာသာဒ်အနီး လူယုံများ မီးဖိုလျက် ရပ်နေကြစဉ် လူများလာပြီး ကိစ္စကို မေးရာ “တသိန်းတန် ကမ္ဗလာဝယ်သူမရှိဖြစ်နေသည်။ မြို့ယူသွားဖို့ကလည်း လမ်းမှာ လူဆိုးကြောက်ရ၍ မီးရှို့ပစ်မလို့ပါ” ဟု လူယုံများက ဖြေကြသည်။</p> <h3>တသိန်းတန်ကမ္ဗလာ မဝတ်လို၍ ကျွန်မငို</h3> <p>အကြောင်းစုံကို ဇောတိကသဌေးကြီး ကြားသဖြင့် ထိုလူယုံများကို ခေါ်ခိုင်းပြီး “မောင်တို့ကမ္ဗလာ တန်ဖိုးဘယ်လောက်လဲ”၊ “တသိန်းပါ” ဇောတိကသဌေးကြီးအမေးကို လူယုံများက ဖြေကြားသည်။ ဇောတိကသဌေးကြီးသည် မိမိလူများကို ထိုလူယုံများ ငွေတသိန်းအပေးခိုင်းပြီး ကမ္ဗလာကိုယူစေကာ “ငါ့တံခါးမုခ်သန့်ရှင်းရေးကျွန်မအား ပေးလိုက်” ဟု ညွှန်လိုက်သည်။</p> <p>ကျွန်မသည် ကမ္ဗလာကိုယူကာ ငိုကျွေးပြီး ဇောတိကသဌေးကြီးထံသွား၍ “ကျွန်တော်မမှာ အပြစ်ရှိလျှင် ရိုက်ဖို့သာ သင့်ပါသည်၊ ဤကမ္ဗလာကြမ်းကြီးကိုတော့ ကျွန်တော်မ မသုံးစွဲနိုင်ပါ” ဟု တိုင်ကြားရာ သဌေးကြီးက “သင်ဝတ်ရုံမဟုတ်၊ သင့်အိပ်ရာခြေရင်း ခြေသုတ်ရန် ငါပို့စေသည်၊ ခြေဖြင့်မျှ သင် မသုတ်နိုင်ဘူးလော” ဟု ရှင်းပြမှ ကျွန်မ ကျေနပ်ပြီး ယူသွားသည်။</p> <p>အခြေအနေကို မျက်မြင်ကိုယ်တွေ့ ဖြစ်ကြသော ဇဋိလသဌေး၏ လူယုံများသည် ဇဋိလထံပြန်သွား အကြောင်းစုံလျှောက်ကြသည်၊ ဇဋိလသဌေးကြီးသည် အလွန်ပင် သာယာစွာ ရဟန်းပြုရတော့မည်ကြံပြီး ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးထံ သွားခွင့်ပန်သည်။ ခွင့်ပြုချက်ရလျှင် အိမ်ပြန်ကာ သား ၃-ယောက်လုံးကို ခေါ်ပြီး ရွှေရိုးဟပ် စိန်ပေါက်ချွန်းကို ရွှေတောင်တူးရန် ပေးအပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-311 <hr> သား ၃-ဦး ကံချင်းမတူ<br> သားကြီးသည် ရွှေတောင်ကို စိန်ချွန်းဖြင့် တအားတူးသော်လည်း ကျောက်ဖျာကြီး ပေါက်ရသည့်အနေ ဖြစ်လေသည်၊ သားလတ်သည် နည်းတူပင်တည်း၊ သားငယ်မှာမူ ရွှေပန်းခိုင်ပူဇော်မှု၌ ကူညီခဲ့သောကြောင့် မြေညက်ပုံပမာ အလွှာလိုက် ရွှေများကွာကျသည်၊ ထိုအခါ ဖခင် ဇဋိလသည် “ဤရွှေတောင်ကား သားလတ်၊ သားကြီးတို့ ဘုန်းကံမပါ၊ ငါနှင့်သားငယ် ဘုန်းကံသာပါသည်၊ ညီငယ်နှင့် စိတ်တူညီမျှ စားသုံးကြ” ဟု မှာပြီး ဘုရားထံသွား ရဟန်းပြုသည်၊ တရားအားထုတ်ရာ ၂-ရက် ၃-ရက် အတွင်း ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ ၅၀၀-ဆွမ်းခံကြွ၍ အရှင်ဇဋိလ၏သားများ အိမ်တံခါးရောက်ရာ သား ၃-ဦးက ၁၅-ရက် ဆွမ်းကပ်သည်၊ ဓမ္မသဘင်၌ သံဃာတော်များက အတောင် ၈၀-မြင့်သော ရွှေတောင်ကြီးနှင့် သား ၃ ဦးအပေါ် တွယ်မတွယ်မေးရာ အရှင်ဇဋိလက မတွယ်ကြောင်းလျှောက်လျှင် “အရဟတ္တဖိုလ်ကို လိမ်ညာ၍ ဝန်ခံသည်” ဟု သံဃာများက စွပ်စွဲကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် သိတော်မူ၍ “ငါ့သားဇဋိလမှာ လုံးဝတွယ်တာမှုမရှိ” မိန့်တော်မူပြီး ယော စ တဏှံ ပဟန္တွာန- ဂါထာကို ဟောတော်မူရာ အဆုံး၌ လူများ သောတာပန် စသည် တည်ကြသည်။</p> <h3>၄ - ကာဠဝဠိယသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ကာဠဝဠိယသည် ဆင်းရဲလှ၍ ထမင်းမျှ ချက်မစားနိုင်၊ ဟင်းရွက်နှင့်ရောသော ယာဂုချဉ်ကို ဇနီးသည်က ပြုတ်ထားစဉ် သမာပတ်မှထ၍ ဉာဏ်ဖြင့်မြင်သော အရှင်မဟာကဿပသည် ယင်းတို့အိမ်တံခါး ကြွရောက်တော်မူသည်။</p> <h3>ဥစ္စာပါးသော်လည်း သဒ္ဓါများသော သူဆင်းရဲ</h3> <p>သူဆင်းရဲဇနီးသည် အသင့်ကျိုပြီး ယာဂုချဉ်အားလုံးကို အရှင်မြတ်သပိတ်၌ လောင်းထည့်လှူဒါန်းရာ အရှင်မြတ်ကြီးသည် ကျောင်းတော်ယူသွားပြီး ဘုရားရှင်အား ဆက်ကပ်သည်၊ ဘုရားရှင်သည် မျှရုံသာ အလှူခံပြီး ကျန်သမျှ သံဃာ ၅၀၀ အားလှူရာ လောက်ငသွားသည်၊ ဆွမ်းကြွင်းကောက်ရန်လာသော ကာဠဝဠိယပင် ယာဂုအနည်းငယ် သောက်ရသေးသည်။</p> <p>အရှင်မဟာကဿပသည် ယာဂုချဉ်ဒကာရမည့်ကောင်းကျိုး ဘုရားရှင်အားလျှောက်ရာ “နောက် ၇-ရက်မြောက်၌ ကာဠဝဠိယသည် သဌေးဖြစ်မည်” ဟု မိန့်ကြားလိုက်<br> <br>စာမျက်နှာ-312 <hr> သည်၊ ဘုရားရှင်၏ အမိန့်စကားကို နားဆတ်ဆတ်ကြားသော ကာဠဝဠိယသည် အိမ်ပြန်ကာ ဇနီးအား ပြောကြားလိုက်သည်။</p> <h3>သေခါနီး၍ ရိက္ခာယူလိုသူ</h3> <p>ထိုအချိန် အရှင်လတ်လတ် ကားစင်တင် တံကျင်လျှိုခံရသော ရာဇဝတ်သား တယောက်သည် မြို့လှည့်လည်လာသော ဗိမ္ဗိသာရမင်းကိုမြင်၍ အရဲစွန့်ပြီး ပွဲတော်စာ ထမင်းကိုတောင်းရာ ပို့လိုက်မည်ဟု မင်းကြီးက ဝန်ခံလိုက်သည်၊ သို့သော် ညပွဲတော်စာဆက်မှ သတိရပြီး ထိုပွဲတော်အုပ်ကို ရာဇဝတ်သားထံ ပို့မည့်သူ စီစဉ်စေသည်။ ရာဇဂြိုဟ်ပတ်ဝန်းကျင်ကား ဘီလူးများကျက်စားရာဖြစ်၍ မြို့ပြင်သို့ မည်သူမျှ ညမထွက်ဝံ့ကြရကား “ရာဇဝတ်သားထံ ထမင်းပို့မည့်သူ ထောင်ထုပ်ယူ” ဟု ဆိုင်ရာဝန်များက မြို့လှည့် ကြေညာစေသည်၊ ၂ ကြိမ်အထိ ပို့မည့်သူမရှိ၊ တတိယအကြိမ်မှ ကာဠဝဠိယ၏ဇနီးသည် ထောင်ထုပ်ကိုယူကာ ယောက်ျားအသွင်ဝတ်ဆင်ပြီး လက်နက်ငါးပါးဖွဲ့ချည်လျက် ပွဲတော်အုပ်ယူကာ ရဲရင့်စွာ မြို့မှ ထွက်ခဲ့သည်။</p> <h3>သတင်းပေး၍ ရွှေအိုးများရသူ</h3> <p>မြို့ပြင်ရောက်လျှင် ထန်းပင်စောင့် ဒီဃတာလနတ်ဘီလူးက “ရပ်လိုက်၊ သင် ငါ့အစာဖြစ်ပြီ” ခြိမ်းခြောက်ရာ “သင့်အစာ ငါမဟုတ်၊ ငါကား မင်းကြီးတမန်” ဟု ပြန်ပြောသည်၊ ဘယ်သွားမလဲမေးရာ တံကျင်လျှိုထားသော ရာဇဝတ်သားထံ သွားမည်ဟု ပြန်ပြောသည်။ “သတင်းတခု ယူသွားနိုင်မည်လား” ဆိုသဖြင့် ယူနိုင်ကြောင်း ဝန်ခံလျှင် ဘီလူးက “သုမနနတ်မင်းကြီး၏သမီး ဒီဃတာလဘီလူး၏ဇနီး ကာဠီနတ်သမီးမှာ သားဖွားလေပြီ ဟု တလမ်းလုံး အော်ပြောသွားပါ၊ ဤထန်းပင်ခြေရှိ ရွှေအိုး ၇-လုံးကို သတင်းပြောခ သင်ယူ” ဟု မှာလိုက်သည်။</p> <p>သူမသည် တလမ်းလုံး ယင်းသတင်း အော်ပြောသွားရာ အစည်းအဝေး ထိုင်နေသော သုမနနတ်မင်းကြီးကြား၍ သဒ္ဓါကြည်ညိုကာ သူမကိုခေါ်ပြီး “ဤသစ်ပင်ရိပ် ပြန့်ရာမှာရှိသော ရွှေအိုးများကိုယူ” ဟု ပေးလိုက်သည်။</p> <h3>မိန်းမအတွေ့ သေခါနီးပင် တွေ့လိုကြ</h3> <p>သူမသည် ရာဇဝတ်သားထံသွား၊ ထမင်းခွံ့ကျွေးရာ စားပြီး၍ ခံတွင်းကို လက်ဖြင့် သုတ်ပေးရာတွင် မိန်းမအတွေ့မှန်းသိ၍ ဆံထုံးကို ကိုက်ထားသည်၊ သတိရှိသော သူမသည် သန်လျက်ဖြင့် အံဆုံးဖြတ်ကာ မင်းကြီးထံ ပြန်သွားသည်။</p> <p>“သင် ထမင်းကျွေးပြီးကြောင်း ဘယ်အထောက်အထားဖြင့် ငါသိရမှာလဲ”၊ “ကျွန်တော်မ ဆံထုံးအမှတ်အသားဖြင့် သိတော်မူပါ” ဟု မင်းကြီးအမေးကိုဖြေ၍ ဖြစ်<br> <br>စာမျက်နှာ-313 <hr> ရပ်အားလုံးလျှောက်ထားကာ ရွှေအိုးများကို ယူစေသည်၊ မင်းကြီးသည် ရွှေအိုးများကိုယူပြီး “ဤမျှများသောဥစ္စာ အခြားသူများမှာ မရှိကြောင်း” မှူးမတ်များလျှောက်ချက်အရ သူမ၏အိမ်ရှင် ကာဠဝဠိယကို ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ နေရာခမ်းနား အဆောင်အယောင်များနှင့်တကွ သူဌေးရာထူး ပေးအပ်သည်။</p> <h3>၁၅-အဌာနပါဠိ ၁။ ပဌမဝဂ်</h3> <p>သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူသည် တစ်စုံတစ်ခုသော သင်္ခါရတရားကို နိစ္စသုခ ဟု မယူဆ၊ တစ်စုံတစ်ခုသောတရားကို အတ္တဟု မယူဆ၊ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သာ ယူဆသည်။</p> <p>ယင်းပုဂ္ဂိုလ်မြတ်သည် မိဘ၊ ရဟန္တာကို မသတ်၊ ဘုရားအား ပြစ်မှားလိုစိတ်ဖြင့် သွေးစိမ်းမတည်စေ၊ သံဃာကို သင်းမခွဲ၊ ဘုရားမှ တစ်ပါးသူကို ဆရာ မညွှန်း၊ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သာ ပဉ္စာနန္တရိယကံပြု၍ တစ်ပါးသူကို ဆရာဟု ညွှန်းသည်။</p> <p>လောကဓာတ်(ဇာတိခေတ်)တစ်ခု၌ ဘုရား ၂-ဆူ တချိန်တည်း မပွင့်၊ တဆူတည်းသာ ပွင့်တော်မူသည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူ</h3> <p>သောတာပန်အရိယာဖြစ်သည်၊ အမြင်ရှိသူ၊ တရားထူးရလာသူ၊ တရားထူးမြင်သူ၊ သေက္ခဉာဏ်ရှိသူ၊ ဝိဇ္ဇာရှိသူ၊ ဓမ္မလမ်းကြောင်း ရောက်သူ၊ ဖောက်ထွင်းပညာရှင်အရိယာ၊ နိဗ္ဗာန်တံခါးပေါ် ရပ်တည်သူဟု နာမည် အမျိုးမျိုးခေါ်နိုင်သည်။</p> <h3>တစုံတစ်ခုသော သင်္ခါရတရား</h3> <p>ဘုံ ၃-ပါးဆိုင်ရာ တရားတို့ကိုသာ သဿတဒိဋ္ဌိဖြင့် နိစ္စ သုခဟု ယူနိုင်သည်၊ လောကုတ္တရာဆိုင်ရာ တရားများကား ဒိဋ္ဌိနှင့်တကွ အကုသိုလ်အားလုံးတို့၏ အာရုံပင် မဟုတ်ပါ၊ ရဲရဲညီးသောသံတုံးကို ခြင်ယင်များ မကပ်နိုင်သလိုသာ၊ ဒိဋ္ဌိမပါသောစိတ်ဖြင့် အရိယာများ သုခဟုကား ယူဆသေးသည်။</p> <h3>တစ်စုံတစ်ခုသောတရားကို အတ္တဟု မယူဆ</h3> <p>ကသိုဏ်းစသော ပညတ်များပါအောင် သင်္ခါရမဆိုဘဲ တစ်စုံတစ်ခုသောတရားဟု ဆိုသည်၊ အရိယာအတွက် စတုဘူမက၊ ပုထုဇဉ်အတွက် တေဘူမကဟု အရှုခံတရားကို ခွဲခြားပါ၊ ပုထုဇဉ်များ နိစ္စ သုခ အတ္တ ယူသမျှကို အရိယာများက အနိစ္စ, ဒုက္ခ, အနတ္တယူပြီး အစွဲဖြေသည်။</p> <h3>မိဘရဟန္တာကို မသတ်</h3> <p>မိရင်း ဖရင်းနှင့် လူသားရဟန္တာယူရမည်၊ ဘဝပြောင်းသွားသော အရိယာကို (သူ့ကိုယ်သူ အရိယာမှန်း မသိစေကာမူ) စကြာမင်းစည်းစိမ် ပေးမည်၊ “ဤပိုးကောင် သတ်ပါ” ခိုင်းလျှင် မသတ်ပါ၊ “မသတ်လျှင် သင့်ခေါင်းဖြတ်မည်” ဆိုစေကာမူ ခေါင်းသာ အဖြတ်ခံမည် မသတ်ပါ၊ ပုထုဇဉ်များ အပြစ်ကြီးပုံ အရိယာများ သူတော်ကောင်းအားရှိပုံပြရန် ဤသုတ်များကို ဘုရားရှင်ဟောသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-314 </p><hr> <h3>ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ်</h3> <p>လူဖြစ်သောမိဘ(လိင်ပြန်ချင်ပြန်)များကို သားဖြစ်သူလူက သတ်မှ အာနန္တရိယကံ ထိုက်သည်၊ သံဝေဂရ၍ ကံပျောက်အောင် စကြဝဠာအပြည့် ရွှေစေတီကြီးများတည်၊ သံဃာများလှူ၊ ဘုရားသင်္ကန်းစွန်းကို ကိုင်လိုက်သွားနေကာမူ ကံမပျောက်၊ သေလျှင် ငရဲသာတည်း။</p> <p>သတ်သူသားက လူ၊ အသတ်ခံရသူမိဘက တိရစ္ဆာန်၊ သားကတိရစ္ဆာန်၊ မိဘကလူ၊ သားရော မိဘပါ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်လျှင် ကံမထိုက်၊ သို့သော် ကံမျှပင် ဝန်လေး အပြစ်ကြီးသည်။</p> <h3>သိုးနှင့်စပ်၍ စကား ၄-ရပ်</h3> <p>သိုးကိုသတ်မည် ရည်၍ သိုးနေရာ၌နေသော လူသားမိဘကို သားလူသားက သတ်အံ့၊ ကံထိုက်သည်၊ သိုးကိုသတ်မည်ရည်၍ မိဘကို သတ်အံ့ ကံထိုက်သည်၊ မိဘကိုသတ်မည် ရည်၍ သိုးကိုသတ်အံ့၊ ကံမထိုက်၊ မိဘကိုရည်၍ မိဘကို သတ်အံ့ ကံထိုက်သည်။</p> <p>ရဟန္တာသတ်ရာ၌လည်း နည်းတူပင်၊ နတ်ရဟန္တာကိုသတ်က ကံမထိုက်သော်လည်း အပြစ်ကြီးသည်။ ပုထုဇဉ်အချိန်က သတ်လိုက်၏၊ ထိုဒဏ်ချက်ဖြင့် ရဟန္တာဖြစ်မှသေသည်၊ ကံထိုက်သည်။ ပုထုဇဉ်အဖြစ်တည်စဉ် လှူလိုက်သောဆွမ်း၊ ရဟန္တာဖြစ်မှ စားသည် ပုထုဇဉ်လှူကျိုးသာ ရသည်၊ သောတာပန်စသော အရိယာများကို သတ်လျှင် ကံမထိုက်ပေမယ့် အပြစ်ကြီးလှသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၌ သွေးစိမ်းတည်စေမှု</h3> <p>သက်ရှိ ဘုရားရှင် ကိုယ်မှာ ယင်ငယ် သောက်လောက် သွေးပေါက်ကို တည်စေလျှင် ကံထိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်၏ ကိုယ်တော်ကား ဖြိုခွဲမရကောင်းပါ၊ အရေပေါက်၍ သွေးထွက်အောင် မည်သူမျှ ပြုမရ၊ ကိုယ်တွင်း တနေရာမှာ သွေးစုတည်ရုံသာတည်း၊ ဒေဝဒတ်လှိမ့်ချသော ကျောက်တုံးမှ ကျောက်ဆစ်စင်ကာ ဘုရားရှင်ခြေဖျား ထိမှန်သည်၊ ပုဆိန်ဖြင့်ပေါက်သည့်ပမာ သွေးစုတည်လာ၍ ကံထိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်အလိုတော်ကျ ဓားငယ်ဖြင့် အရေဖောက်၍ မကောင်းသော သွေးထုတ်ကာ ချမ်းသာအောင် ကုသသော ဆရာဇီဝကမှာ ကုသိုလ်ကြီးရသည်။</p> <h3>စေတီ၊ ဗောဓိပင်၊ ဓာတ်တော်</h3> <p>ယင်းတို့ကိုဖျက်ဆီးရာ၌ အာနန္တရိယကံနှင့် အတူ အပြစ်ကြီး၏၊ ဓာတ်တော်ရှိသော စေတီရုပ်ပွားကို ဖျက်မည့် ဗောဓိကိုင်းဖြတ်နိုင်သည်၊ ငှက်ချီးကျမည့်ကိုင်း လှီးဖြတ်သင့်ပါ၏။ ပရိဘောဂစေတီထက် သရီရစေတီက ပို၍မြတ်သည်၊ စေတီပုထိုးဖျက်မည့် ဗောဓိမြစ်ကိုလည်း ပယ်နိုင်သည်သာ။</p> <p>ဗောဓိအိမ်စောင့်ရှောက်ရန် ဗောဓိကိုင်းကို မဖြတ်ကောင်း၊ ဗောဓိအိမ်ကား ဗောဓိပင်အတွက်သာ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း၊ ဓာတ်တော်ကျောင်းကို စောင့်ရှောက်ရန်<br> <br>စာမျက်နှာ-315 <hr> ဗောဓိကိုင်းကိုကား ဖြတ်ကောင်းသည်၊ ဗောဓိကိုင်းဆွေး၊ ကိုင်းချောက်များကို ဗောဓိပင်ကို ပြုစုသုတ်သင်ရန် ဖြတ်ကောင်းပါ၏၊ ဘုရားပြုစုသလို ကောင်းမှုဖြစ်သည်။</p> <h3>သံဃာကို သင်းခွဲခြင်း</h3> <p>သိမ်တွင်း သံဃာမစုံသေးမီ သီးခြားပရိသတ်စုံ၍ ကံပြုလျှင် သံဃာကွဲ ကံလည်း ထိုက်သည်၊ ညီညွတ်သည်ထင်ပြီး ပြုလျှင် ကွဲရုံသာ၊ ကံမထိုက်၊ သံဃာ ၉-ပါး မပြည့်လျှင်လည်း နည်းတူ။</p> <p>အနည်းဆုံး သံဃာ ၉-ပါးတွင် ခွဲသူသည် ကံထိုက်၍ နောက်လိုက် အဓမ္မဝါဒီများသည် အပြစ်ကြီးသည်၊ ဓမ္မဝါဒီများ အပြစ်မရှိ၊ ပဉ္စာနန္တရိယတွင် သံဃဘေဒကကံသည် ဝစီကံ၊ ကြွင်းကံ ၄-ပါး ကာယကံ ဖြစ်သည်။</p> <h3>ဒွါရနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p>ကံ ၅-ပါးလုံး ကာယ, ဝစီဒွါရ ၂-ပါးလုံးတို့ကြောင့် ဖြစ်ကြသည်၊ စေခိုင်း၍၊ မန္တန်စုတ်၍ ရှေ့ ၄-ပါးကို ကျူးလွန်လျှင် ဝစီဒွါရကြောင့် ဖြစ်သော်လည်း ကာယဒွါရသို့ရောက်မှ ပြည့်စုံသည်၊ လက်အမူအရာဖြင့် သံဃာခွဲလျှင် ကာယဒွါရကြောင့် စဖြစ်သော်လည်း ဝစီဒွါရကျမှ ပြည့်စုံသည်။</p> <p>ကမ္ဘာတည်သမျှ သံဃာခွဲမှုကံသာ ကမ္ဘာတည်သမျှ ခံရသည်၊ မှန်၏၊ ကမ္ဘာဦး၊ သို့မဟုတ် ကမ္ဘာတည်ပြီး၍ အလယ်ပိုင်းအချိန် ယင်းကံပြု၊ ကမ္ဘာပျက်မှ လွတ်သည်၊ ကမ္ဘာပျက်ဖို့ တရက်အလို ကံပြု၊ တရက်သာ ခံရသည်၊ သို့သော် ဤအပြုမျိုး မရှိကောင်း၊ ကြွင်းကံ လေးပါး အာနန္တရိယ ဖြစ်ပေမယ့် တကမ္ဘာလုံး မခံရပါ။</p> <h3>အကျိုးပေးမှုနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p>ကံ ၅-ပါးလုံး ပြုသူအတွက် သံဃဘေဒကကံက ပဋိသန္ဓေကျိုးပေးသည်။ ကြွင်းကံများ အဟောသိကံဖြစ်ကြရ၏။ ယင်းကံမရှိလျှင် လောဟိတုပ္ပါဒက၊ ယင်းကံမရှိလျှင် အရဟန္တဃာတက၊ ယင်းမရှိမှ ကြွင်းကံ ၂-ပါးတွင် သာရာတစ်ပါးပါးက ပဋိသန္ဓေကျိုး ပေးသည်။</p> <p>မိဘ ၂-ဦးလုံးကို သတ်ရာတွင် အဖက သီလရှိလျှင် အဖသတ်ကံက အကျိုးပေးသည်။ အမိကသီလရှိလျှင် အမိသတ်ကံက အကျိုးပေးသည်၊ သီလရှိမှု မရှိမှုချင်း မိဘ ၂-ဦး တူနေလျှင် အမိသည် သားတို့အပေါ် ကျေးဇူးပို၍ အမိသတ်ကံက ပဋိသန္ဓေအကျိုးပေးသည်၊ အဖသတ်ကံသည် အဟောသိကံဖြစ်၊ အကျိုးမပေးတော့ပါ။</p> <p>သံဃာခွဲမှုကံ ရဟန်းများသာ ပြုနိုင်၍ ကြွင်းကံ ၄-ပါး ရှင်လူများပြုနိုင် ဖြစ်နိုင်သည်၊ သောတာပန် အရိယာသည် ဘဝပြောင်းသော်လည်း မိစ္ဆာယူသူကို ဆရာ မညွှန်းပါ။</p> <p>လောကဓာတ်တစ်ခု၌ ဇာတိ၊ အာဏာ၊ ဝိသယဟု ၃-ခေတ်ရှိရာ လောကဓာတ် (စကြဝဠာ)တသောင်းသည် ဇာတိခေတ်မည်သည်၊ ဘုရားလောင်းသန္ဓေနေ၊ ဖွားမြင်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-316 <hr> ဘုရားဖြစ်၊ ဓမ္မစကြာဟော၊ အာယုသင်္ခါရလွှတ်၊ နိဗ္ဗာန်စံရာအခါများ၌ ဇာတိခေတ် တစ်ခုလုံး တုန်လှုပ်သည်။</p> <p>အာဋာနာဋိယ၊ မောရ၊ ဓဇဂ္ဂ၊ ရတနသုတ်စသော ပရိတ်တော်များ အာဏာ ပျံ့နှံ့ရာ စကြဝဠာ ကုဋေတသိန်းသည် အာဏာခေတ်မည်၍ ဝိသယခေတ်ကား အရေအတွက်ပမာဏ မရှိပါ၊ သိစရာရှိသမျှ ဘုရားဉာဏ်တော်က သိတော်မူသည်၊ ဤ ၃ ခေတ်တွင် ဤစကြာမှ တစ်ပါးသောနေရာမှာ ဘုရားမပွင့်ပါ။</p> <h3>မရှေးမနှောင်း တချိန်တည်း</h3> <p>ဘုရားလောင်း သန္ဓေတည်ချိန်မှစ၍ စကြဝဠာ တသောင်းလှုပ်ပြီး ခေတ်ကို သိမ်းယူလိုက်ရာ ဤအတွင်း အခြားဘုရားမပွင့်နိုင်၊ ဓာတ်တော်များရှိနေသမျှ ဘုရားရှင်ရှိနေသည်သာဖြစ်၍ ဤအတွင်းလည်း အခြားဘုရား မပွင့်နိုင်ပါ။</p> <h3>တချိန်တည်း ဘုရား ၂-ဆူ ဘာ့ကြောင့် မပွင့်</h3> <p>(၁) ၂-ဆူပွင့်လျှင် မအံ့ဩလောက်၊ ထို့ကြောင့်တည်း၊ ဘုရားရှင်ကား အံ့ဩချီးမွမ်းရမည့် လူသားဖြစ်သည်၊ ၂-ဆူ ၄-ဆူ စသည်ပွင့်လျှင် အံ့ဩဖွယ်မဟုတ်တော့ မှန်၏၊ တကျောင်းတည်းမှာ စေတီတော် ၂-ဆူဆိုလျှင်၊ ရဟန်းတွေ အများကြီးဆိုလျှင် အံ့ဩဖွယ် မဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>(၂) ဒေသနာ မထူးသောကြောင့်တည်း၊ ၂ ဆူပွင့်လျှင် ဘယ်ဘုရားရှင်မဆို သတိပဋ္ဌာန်စသော တရားကိုပင် ဟောရပေမည်၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဒေသနာအံ့ဩဖွယ်ရာ မရှိ၊ တဆူတည်းက ဟောမှအံ့ဩရပေမည်။</p> <p>(၃) အငြင်းပွားမှု ဖြစ်နိုင်သောကြောင့်တည်း၊ ဘုရားများလျှင် ဆရာများ၏ တပည့်များကို ငါတို့ဘုရားက ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်။ အသံကောင်းသည်၊ လာဘ်ပေါသည်၊ ဘုန်းရှိသည်ဟု အငြင်းပွားများမှု ဖြစ်စေနိုင်သည်။</p> <h3>မိလိန္ဒမင်းနှင့် အရှင်နာဂသိန်</h3> <p>ထိုအကြောင်းနှင့်စပ်၍ အကျယ်တဝင့်ရှင်းလင်းချက်<br> “အရှင်ဘုရား၊ လောကဓာတ်တစ်ခုမှာ တချိန်တည်း ဘုရား ၂-ဆူမပွင့်ဟု ဟောထားပါသည်။ ဘုရားရှင်များသည် ဗောဓိပက္ခိယ သစ္စာ ၄-ပါးတို့ကို ဟောကြား၍ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ကျင့်စေပါသည်၊ ဆုံးမလျှင်လည်း အပ္ပမာဒတရားဖြစ်ပါသည်၊ ထိုသို့ အားလုံးတူပါလျက် ဘာ့ကြောင့် ၂-ဆူ မပွင့်ပါသနည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-317 <hr> ဘုရားတဆူဖြင့်ပင် ဤလောကကြီး ဤမျှ အလင်းရောင်တောက်သည်၊ ဒုတိယဘုရား အရောင်ပါဆိုလျှင် ပိုလင်းပါမည်၊ ချမ်းသာသက်သာစွာ ဆုံးမနိုင်ပါမည်၊ သံသယကင်းအောင် ၂-ဆူ မပွင့်သင့်ကြောင်း မိန့်ပါ” ဟု မိလိန္ဒမင်း မေးလျှောက်သည်။ “မင်းကြီး၊ လောကဓာတ်တသောင်းသည် ဘုရားတဆူကိုသာ ဘုရားတဆူ၏ဂုဏ်ကိုသာ ခံနိုင်ဆောင်နိုင်သည်၊ နောက်တဆူပွင့်လျှင် လှုပ်မည်၊ မြုပ်မည်၊ ပျက်စီးမည်၊ ယောက်ျားတစ်ယောက်နိုင်လှေသည် အလားတူ နောက်တစ်ယောက် ထပ်တင်လျှင် လှုပ် မြုပ် ပျက်စီးသကဲ့သို့တည်း၊ လည်ချောင်းထိ တဝစားပြီးသောယောက်ျား နောက်ထပ် ထိုမျှ ထပ်စား မဖြစ်သကဲ့သို့တည်း” ဟု ဖြေသည်။</p> <p>“တရားလွန်ဝန်ဖြင့် (လွန်မြတ်သော တရားဝန်ဖြင့်) မြေလှုပ်နိုင်ပါသလော” ဟု မင်းကြီးက မေးရာ အရှင်မြတ်က “လှည်း ၂-စီး ရတနာအပြည့် တင်ထားရာတွင် ဒုတိယလှည်းမှ ရတနာများကို ပထမလှည်းပေါ် ထပ်တင်က လှည်းကျိုးမည်ဖြစ်သကဲ့သို့ တရားလွန်ဝန်ဖြင့် မြေလှုပ်နိုင်သည်” ဟု ပြန်ဖြေသည်၊ ဘုရားရှင် အားတော်ပြဖို့ ဤအကြောင်း ထုတ်ဆိုသည်၊ အခြားအကြောင်းများ ရှိသေးသည်မှာ-</p> <h3>ပရိသတ် အငြင်းပွားနိုင်သည်</h3> <p>အားရှိသော အမတ် ၂-ဦးတို့၏ ပရိသတ်၌ သူ့အမတ် ကိုယ့်အမတ် ၂-ပက္ခဖြစ် အငြင်းပွားသလို သူ့ဘုရား ကိုယ့်ဘုရား ၂-ပက္ခဖြစ်ကာ အငြင်းပွားနိုင်သည်။</p> <h3>စကားမှားနိုင်သည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည်သာ အမြတ်ဆုံး အကြီးဆုံး ချီးမွမ်းအပ်ဆုံး အထူးဆုံးဟု ဆိုအပ်သော စကားသည် ၂-ဆူပွင့်က မှားပေမည်။</p> <h3>တဆူသာ သဘာဝပင်ကိုဓမ္မတာ</h3> <p>ဘုရားဂုဏ်တော်တို့၏အကြောင်း ကြီးမြတ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်၊ မြေကြီး၊ သမုဒ္ဒရာ၊ မြင်းမိုရ်တောင်၊ ကောင်းကင်၊ သိကြားမင်း၊ ဗြဟ္မာမင်းတို့သည် ကြီးမြတ်ရကား တစ်ခုတည်း တစ်ဦးတည်းသာ ဖြစ်ခြင်းကား သဘာဝဖြစ်သည်။</p> <h3>ဘုရားပွင့်သော လောကဓာတ်တစ်ခု</h3> <p>မပွင့်သော လောကဓာတ်ကို ဇာတိခေတ် စကြဝဠာတသောင်း ယူရသော်လည်း ပွင့်သောလောကဓာတ်ကား ဤစကြဝဠာတစ်ခုသာတည်း၊ ဤလောကဓာတ်၌သာ ပွင့်တော်မူမြဲဖြစ်သည်။</p> <h3>၁၅-အဌာနပါဠိ ၂။ ဒုတိယဝဂ်</h3> <p>လောကဓာတ်တစ်ခု၌ စကြဝတေးမင်း ၂-ပါး တချိန်တည်း မဖြစ်၊ တစ်ပါးတည်းသာဖြစ်သည်၊ မိန်းမသည် ဘုရား၊ စကြဝတေးမင်း၊ သိကြားမင်း၊ မာရ်မင်း၊ ဗြဟ္မာကြီး မဖြစ်၊ ယောက်ျားသည်သာ ဘုရားစသည် ဖြစ်နိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-318 <hr> ကိုယ်နှုတ်စိတ်ပြစ်မှုများသည် ကောင်းကျိုးကိုမဖြစ်၊ ဆိုးကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေသည်။</p> <h3>စကြာမင်း ၂-ပါး တချိန်တည်း</h3> <p>စကြာရတနာပေါ်လာသည်မှ မကွယ်မီအတွင်းတည်း၊ စကြာမင်းနတ်ရွာစံခြင်း၊ ရသေ့ရဟန်းပြုခြင်း၊ ဤ ၂-ပါးကြောင့် ၇-ရက် ကြာလျှင် စကြာရတနာကွယ်သည်။</p> <p>သူမင်းကိုယ်မင်း အငြင်းမပွားစေလိုသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ အံ့ဖွယ်ဖြစ်စေလိုသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ကျွန်းငယ် ၂-ထောင်ရံသော ၄-ကျွန်းလုံးကို အုပ်စိုးနိုင်အောင် စကြာရတနာက အာနုဘော်ကြီးသောကြောင့် လည်းကောင်း မင်း ၂-ပါး မဖြစ်ကောင်းပါ။</p> <h3>မိန်းမသည် ဘုရားမဖြစ်</h3> <p>ဘုရားဖြစ်ဖို့ထား၊ ဘုရားဖြစ်ကြောင်း ဆုတောင်းသော်မှ မပြည့်စုံနိုင်၊ လူသားဖြစ်ခြင်း၊ ယောက်ျားမြတ်ဖြစ်ခြင်း၊ ယခုဘဝပင် အရဟတ္တဖိုလ် ရနိုင်သူဖြစ်ခြင်း၊ ဘုရားရှင်နှင့် တွေ့ဆုံဖူးမြင်ရခြင်း၊ ကံကိုယုံသူ ရသေ့ဖြစ်ခြင်း၊ ဈာန် အဘိညာဉ်ရခြင်း၊ အဓိကာရကုသိုလ်ခေါ် အသက်စွန့်လှူခြင်းဟူသော အဓိကရကုသိုလ်ရှိခြင်း၊ ဘုရားဖြစ်လိုမှုဆန္ဒ ပြင်းပြခြင်းဟူသော အကြောင်း ၈-ပါးရှိမှ ဆုတောင်းပြည့်၍ ဗျာဒိတ်ခံနိုင်သည်ဖြစ်ရာ အခြင်းအရာ စုံလင် ဘုန်းကံရှင် ယောက်ျားသာ ဘုရားဖြစ်နိုင်သည်။</p> <h3>စကြဝတေးမင်း မဖြစ်</h3> <p>မိန်းမ၌ အိမ်နှင့်ဖုံးသော အင်္ဂါဇာတ်ရှိခြင်းစသော လက္ခဏာကြီးများ မပြည့်စုံ၊ မိန်းမက စကြာမင်းဖြစ်နေလျှင် မိန်းမရတနာ ထားမရ၊ ရတနာ ၇-ပါး မပြည့်စုံ၊ လူသားအားလုံးထက် လွန်မြတ်သော ကိုယ်ခန္ဓာလည်း မိန်းမမှာ မဖြစ်နိုင်သောကြောင့်တည်း။</p> <h3>သိကြားမင်းစသည်မဖြစ်</h3> <p>သိကြားစသော ၃-နေရာကား မြတ်၍ ဣတ္ထိလိင်ကား ယုတ်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်၌ ပုရိသလိင်လည်း မရှိသဖြင့် ယောက်ျားသာ ဗြဟ္မာဖြစ်သည် ဟူသောစကား မှားသည်မဟုတ်ပါလော၊ မမှားပါ၊ ယောက်ျားသာ မဟာဗြဟ္မာ ဖြစ်နိုင်သည်၊ မိန်းမဈာန်ရများကား အလုပ်အကျွေးဗြဟ္မာသာ ဖြစ်နိုင်ပါ၏၊ ဗြဟ္မာများမှာ လိင် ၂-ပါးလုံး မရှိစေကာမူ ယောက်ျားသဏ္ဌာန်ကား ရှိနေ၍ ထိုစကား ပြည့်စုံလှသည်။</p> <h3>ပြစ်မှုနှင့်ဆိုးကျိုး</h3> <p>တမာစေ့ စသည်များသည် အချိုသီး မသီးနိုင်သလို ပြစ်မှုများသည် ဆိုးကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေနိုင်သည်၊ ကြံမျိုးပင်စသည်များသည် အချိုရည်ကို ထုတ်ပေးနိုင်သလို ကောင်းမှုများလည်းကောင်းကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေသည်၊ ထို့ကြောင့် “ကောင်းတာပြုမှ ကောင်းကျိုးရ၊ ဆိုးက ဆိုးကျိုးရမည်၊ မျိုးစေ့နှင့်အမျှ အသီးရ မုချတူရမည်” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ကို ယာဒိသံ ဝပ္ပတေ ဗီဇံ- စသည်ဖြင့် ဘုရားဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-319 <hr> ၁၅-အဌာနပါဠိ ၃။ တတိယဝဂ်<br> ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှုများသည် ဆိုးကျိုးကို မဖြစ်၊ ကောင်းကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေသည်၊ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှုသမားသေလျှင် ထိုပြစ်မှုကြောင့် နတ်ပြည်မရောက်နိုင်၊ ငရဲသို့သာရောက်နိုင်သည်၊ ကောင်းမှုရှင်သေလျှင် ထိုကောင်းမှုကြောင့် ငရဲမရောက်နိုင် နတ်ပြည်သို့သာ ရောက်နိုင်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ပြစ်မှုသမားသေလျှင်</h3> <p>ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ အားထုတ်ဆဲခဏသည် အာယူဟန သမင်္ဂီတာ၊ စေတနာသမင်္ဂီတာမည်၍ အရဟတ္တဖိုလ်မရခင် သတ္တဝါများ ပြုထားသဖြင့် အကျိုးပေးနိုင်သော ကံရှိနေချိန် ကမ္မသမင်္ဂီတာ၊ အကျိုးပေးဆဲ ခဏ ဝိပါက သမင်္ဂီတာ မည်သည်။</p> <p>အရဟတ္တဖိုလ်မရခင် ငရဲသွားမည့်သူများအတွက် မီးလျှံငရဲအိုး၊ လူဖြစ်မည့်သူများအတွက် အမိဝမ်းရေ၊ နတ်ဖြစ်မည့်သူများအတွက် ပဒေသာပင် ဗိမာန် စသော ရောက်ရမည့်ဘဝဆိုင်ရာ အာရုံထင်မှုနှင့် ပြည့်စုံချိန်ကား ဥပဋ္ဌာနသမင်္ဂီတာ-ဟု သမင်္ဂီ ၅-မျိုး ရှိသည်။</p> <h3>ဥပဋ္ဌာန သမင်္ဂီလှုပ်ပုံ</h3> <p>အထက် ၄-ပါး မလှုပ်ပါ၊ အာရုံထင်မှုသာ လှုပ်သည်၊ ငရဲဆိုင်ရာ ထင်ပြီးသော်လည်း နတ်ပြည်ဆိုင်ရာ ထင်နိုင်သည်။ နတ်ပြည်ထင်ပြီး ငရဲ၊ လူပြည် ထင်ပြီး တိရစ္ဆာန်၊ တိရစ္ဆာန်ထင်ပြီး လူ့ပြည် အာရုံထင်နိုင်သည်၊ ဓမ္မကထိက သောဏအရှင်၏ ဖခင် ဦးပဉ္စင်းကြီး (လူဘဝ-သားသတ်မုဆိုး) သည် ငရဲအာရုံထင်ပြီးမှ နတ်ပြည်အာရုံ ပြောင်းထင်လာသည်။</p> <h3>အကုသိုလ်များ အားယူလာ</h3> <p>သောဏာတောင်ခြေနေ အရှင်သောဏသည် ဖခင် မုဆိုးကြီးကို တရားပြမရပါ၊ မပျက်စီးရန် အရွယ်ကြီးချိန် ရဟန်းပြုပေးလိုက်သည်၊ သေခါနီး နိမိတ်ထင်လာ၍ “မောင်းပါသား၊ တောင်ခြေမှ ခွေးကြီးတွေ ကိုက်ရန်လာကုန်ပြီ” ဟု အော်ရာ “ငါ့လိုသားရဲ့ဖခင်, ဘယ်ငရဲဝင်ရမလဲ” ဟု ကြံကာ အရှင်သောဏသည် ကိုရင်များ ပန်းရှာခိုင်းပြီး စေတီယင်ပြင် ဗောဓိယင်ပြင်၌ ပန်းမွေ့ရာစီစဉ်သည်၊ ဖခင်ကို ခုတင်ဖြင့် စေတီပေါ်ထားကာ “ဤပန်းသည် ဦးပဉ္စင်းကြီး ကောင်းမှုပါ တပည့်တော်၏ ဆင်းရဲသားလက်ဆောင် အလှူပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး “ဘုရားရှိခိုး စိတ်ကို ကြည်ညိုစေပါ” ဟု သင်ပေးသည်။</p> <p>အရှင်သောဏ အစီအစဉ်အတိုင်း ဆောင်ရွက်ကြည်ညိုရာ နန္ဒဝန်စသော ဥယျာဉ်များနှင့် နတ်သမီးများ ခြံရံနေကြသလို နတ်အာရုံထင်လာသဖြင့် “သားဖယ်ကြပါ၊ ဟိုမှာ သားအမေများလာနေကြသည်” ဟု ဦးပဉ္စင်းကြီးပြောသည်တွင် နတ်အာရုံနိမိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-320 <hr> ထင်လာကြောင်း အရှင်သောဏသိလေသည်၊ ဤသို့ အာရုံထင်မှု လှုပ်သည်၊ အာယူဟန စေတနာ၊ ကမ္မသမင်္ဂီတာ ၃-ပါးပြည့်စုံမှုကို ဒုစရိုက်ပြည့်စုံသူ ပြစ်မှုသမားဟု ဆိုသည်။</p> <h3>အယူအဆ ၂-မျိုး</h3> <p>ကံအားထုတ်ချိန်၌သာ လူဆိုးအတွက် နတ်ပြည်တားသည်ဟု ဧကေဆရာများက ယူဆပြီး အပရေဆရာများကမူ အားထုတ်ထားသောကံသည် အကျိုးပေးလှည့်ရ၊ မရ ၂-မျိုးရှိသည်၊ အကျိုးပေးလှည့်ရချိန်၌သာ အကုသိုလ်ကံသည် လူဆိုးအတွက် နတ်ပြည်တားသည်ဟုလည်း ယူဆကြသည်။</p> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၁။ ပဌမဝဂ်</h3> <p>ပွားများလေ့လာအပ်သော တစ်ခုသော ဗုဒ္ဓါနုဿတိ = (ဘုရားဂုဏ်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည် စင်စစ်သံသရာ ငြီးငွေ့ဖို့၊ ရမ္မက်ကင်းဖို့၊ ရာဂစသည်ချုပ်ဖို့၊ ကိလေသာငြိမ်းအေးဖို့၊ လက္ခဏာယာဉ်တင် အထူးမြင်ဖို့၊ သစ္စာ ၄-ပါး ထိုးထွင်းသိဖို့၊ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုဖို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>ဓမ္မာနုဿတိ = (တရားဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> သံဃာနုဿတိ = (သံဃာ့ဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> သီလာနုဿတိ = (မိမိ၏သီလဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> စာဂါနုဿတိ = (မိမိ၏စွန့်ကြဲခြင်းဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> ဒေဝတာနုဿတိ = (နတ်တို့နှင့် တူသော မိမိ၏သဒ္ဓါ စသောဂုဏ်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> အာနာပါနဿတိ = (ထွက်သက်ဝင်သက်ကို အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> မရဏဿတိ = (သေခြင်းကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> ကာယဂတာသတိ = (ဆံစသောအစုကို အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> ဥပသမာနုဿတိ = (နိဗ္ဗာန်၏ ဂုဏ်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည် စင်စစ် နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုဖို့ ဖြစ်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဂုဏ် ၇-ပုဒ်ထုတ်</h3> <p>ရောင်းကုန်ကို ချီးမွမ်းသော ကုန်သည်ကဲ့သို့ ဘုရားရှင်သည် လူများ အားထုတ်လိုအောင် သံသရာငြီးငွေ့ဖို့ စသောဗုဒ္ဓါနုဿတိ ကမ္မဋ္ဌာန်း၏ ဂုဏ် ၇-ပုဒ်ကို ထုတ်ဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-321 <hr> ကုန်သည်သည် တင်လဲ၊ ထန်းလျက် စသောကုန်များကို လှည်းဖြင့်တင်ကာ နယ်စပ်ရွာသွားပြီး “အဆိပ်ဆူး ဝယ်ကြပါ” ဆိုလျှင် ကြားသူများ ပြေးကြမည်၊ “ချိုမြိန်သော စားဖွယ်ဝယ်ကြပါ၊ ဈေးချိုချိုရပါသည်” ဆိုမှ လာဝယ်ကြသကဲ့သို့တည်း။ အဆိပ်ဆူးနှင့် ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းတူ၍ ရောင်းကုန်၏ဂုဏ်နှင့် ကမ္မဋ္ဌာန်း၏ဂုဏ် ၇-ပုဒ် တူကြသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း ၂-မျိုး</h3> <p>စိတ်ရွှင်ကျိုးရှိသော ကမ္မဋ္ဌာန်း၊ ဝိပဿနာရှုကျိုးရှိသော ကမ္မဋ္ဌာန်းဟု ၂-မျိုးရှိရာ အသုဘအာရုံတစ်ခုခု ပွားများ၍ စိတ်ထိခိုက် ငြီးငွေ့ မသက်မသာဖြစ်ကာ နွားရိုင်းပမာ စိတ်အစဉ် မဖြောင့်လျှင် မူလကမ္မဋ္ဌာန်းပယ်၍ ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းရမည်။ စီးဖြန်း၍ စိတ်ကြည်လင်သန့်စင်မှ မူလကမ္မဋ္ဌာန်း ပြန်၍ စီးဖြန်းရသည်။</p> <p>အိမ်အတွက် သစ်ကြီးဖြတ်စဉ် အကိုင်းအခက်ဖြတ်ရင်း ပုဆိန်ပဲ့သွားရာ အားမလျှော့ဘဲ ပန်းပဲဖိုသွားကာ ထက်အောင်ပြင်ပြီး ပြန်ခုတ်ရသကဲ့သို့တည်း။ ဤသို့လျှင် ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းဖြင့် စိတ်ကိုဆုံးမပြီးမှ မူလအသုဘစီးဖြန်း၊ ပထမဈာန်ရသော် ဈာန်အင်္ဂါများ သုံးသပ်ရှုပွား အရိယာဖြစ်သွားသည်၊ ဤသို့ စိတ်ရွှင်ကျိုးရှိသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓါနုဿတိ စီးဖြန်းနေစဉ် “ဤသူသည် ယောက်ျား မိန်းမစသည် မည်သူနည်း” ဟု ဆင်ခြင်လတ်သော် “မည်သူမျှမဟုတ်၊ သတိနှင့်ယှဉ်သောစိတ်” ဟုမြင်ကာ ထိုစိတ်သည် ဝိညာဏက္ခန္ဓာ၊ စိတ်နှင့်ယှဉ်သော ဝေဒနာစသည်တို့ကား စေတသိက်ခန္ဓာ ၃-ပါး၊ အားလုံး နာမ်ခန္ဓာ ၄-ပါးသာဟု နာမ်ကို ပိုင်းခြားသိသည်။</p> <p>နာမ်၏မှီရာရှာသော် ဟဒယဝတ္ထု၊ ယင်း၏မှီရာကား မဟာဘုတ် ၄-ပါး၊ ဘုတ်တို့ကို မှီသည်ကား ဥပါဒါရုပ်ဟု သိမ်းဆည်းကာ အားလုံး ရူပက္ခန္ဓာပင်ဟု ရုပ်ကိုပိုင်းခြားမြင်သည်၊ “ဤကားရုပ်၊ ဤကားနာမ်” ဟု အချုပ်အားဖြင့် ရုပ်နာမ်၊ အပြားအားဖြင့် ခန္ဓာ ၅-ပါး၊ ယင်းတို့အားလုံး ဒုက္ခသစ္စာဟု ပိုင်းခြားသိသည်။</p> <p>ဒုက္ခကို ဖြစ်ပေးသော တဏှာကား သမုဒယသစ္စာ၊ ဒုက္ခချုပ်ရာကား နိရောဓသစ္စာ၊ နိရောဓသိကြောင်း အကျင့်ကား မဂ္ဂသစ္စာဟု ရှေ့အဖို့၌ သစ္စာလေးပါးကို ပိုင်းခြားနိုင်လျှင် အစဉ်အားဖြင့် အရိယာမြေတွင်း နင်းမိတော့သည်၊ ဤသို့လျှင် ဝိပဿနာရှုကျိုး ရှိသည်၊ အကြွင်းအနုဿတိ ၉-ပါး အလားတူပင်။</p> <p>ဥပသမာနုဿတိ အစ္စန္တူပသမ - စင်စစ် ငြိမ်းအေးသောနိဗ္ဗာန်၊ ခယူပသမ- ကိလေသာကုန်၍ ငြိမ်းအေးသောမဂ်ဟု ဥပသမ ၂-မျိုးရှိရာ ယင်း ၂-မျိုးလုံးကိုပင် အာရုံပြု ပွားများရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-322 <hr> အနုဿတိ ၁၀-ပါး ထူးခြားပုံ<br> အာနာပါနဿတိ၊ မရဏဿတိ၊ ကာယဂတာသတိ (အနုမပါ) ဤ ၃-ပါးသည် ဝိပဿနာရှုကျိုးသာရှိ၍ ကြွင်း ၇-ပါးကား စိတ်ရွှင်ကျိုး၊ ဝိပဿနာရှုကျိုး ၂-မျိုးလုံးရှိသော ကမ္မဋ္ဌာန်းများဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၂။ ဒုတိယဝဂ်</h3> <p>အမှားမြင်ခြင်း မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတရားသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီး အကုသိုလ်တိုးပွားကြောင်း၊ မဖြစ်သေးသောကုသိုလ် မဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီးကုသိုလ် ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဖြစ်သည်၊ “မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့်တူသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်” ဟု ဟောတော်မူ၍ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက်လည်း နည်းတူဟောတော်မူသည်။</p> <p>အမှန်မြင်ခြင်း သမ္မာဒိဋ္ဌိတရား၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည် (မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း စသည် ၄-ချက်)။</p> <h3>အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း</h3> <p>အယောနိသော မနသိကာရတရားသည် မဖြစ်သေးသော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီးမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ တိုးပွားကြောင်းဖြစ်သည်။ “အယောနိသော မနသိကာရနှင့်တူသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်” ဟု ဟောတော်မူ၍ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအတွက်လည်း နည်းတူ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း ယောနိသော မနသိကာရတရား</h3> <p>အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းသူအတွက် မဖြစ်သေးသော သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီး သမ္မာဒိဋ္ဌိတိုးပွားကြောင်း ဖြစ်သည်ဟု အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတရားသည် သတ္တဝါများ သေပြီးနောက် ငရဲရောက်ကြောင်း ဖြစ်သည်၊ “မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့်တူသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်” ဟု ဟောတော်မူ၍ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက်လည်း နည်းတူဟောတော်မူသည်။ သမ္မာဒိဋ္ဌိတရား သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် နတ်ပြည်ဟု အပြန်ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူအား အယူအလျောက် ပြည့်စုံစွာ ဆောက်တည်အပ်သော ကာယ, ဝစီ, မနောကံ၊ စေ့ဆော်မှုစေတနာ၊ တောင့်တမှုပတ္ထနာ၊ စိတ်ဆောက်တည်မှု ပဏိဓိ၊ ပြုပြင်မှု သင်္ခါရတို့သည် အယူယုတ်ညံ့သောကြောင့် မလိုလား မနှစ်သက်ဖို့၊ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်ကုန်၏။ မြေစို၌ စိုက်အပ်သော တမာ၊ ဗူးခါးမျိုးစေ့များအတွက် လောင်းအပ်သော မြေဩဇာ ရေဩဇာများသည် မျိုးစေ့ ယုတ်ညံ့သောကြောင့် ခါးသက်ဖို့ရာသာ ဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-323 <hr> သမ္မာဒိဋ္ဌိယူသူအတွက် အယူကောင်းသောကြောင့် ချမ်းသာဖို့သာ ဖြစ်ကုန်သည်၊ ကြံမျိုးစေ့၊ သပြက်မျိုးစေ့များအတွက် မျိုးစေ့ကောင်းသောကြောင့် ချိုမြိန်ဖို့ရာသာ ဖြစ်သကဲ့သို့တည်းဟု ဥပမာနှင့်တကွ အပြန်ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အမြင်မှား မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ၆၂-ပါး</h3> <p>အချုပ်အားဖြင့်ခွဲလျှင် အဟေတုက၊ အကိရိယ၊ နတ္ထိက၊ ဒိဋ္ဌိကြီး ၃-ပါးမှာ နတ်ပြည်နှင့် မဂ် ၂-ခုလုံး တားသည်၊ အန္တဂ္ဂါဟိက ဒိဋ္ဌိ ၁၀-ပါးသည် မဂ်ကိုသာ တား၍ နတ်ပြည်မတား၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ၂၀-ကား ၂-မျိုးလုံးကိုပင် မတားပေ။</p> <p>ဤအစီအစဉ်ကိုပယ်ကာ ဤသုတ်၌ “မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူများ သေလျှင် ငရဲ” ဟု ဟောတော်မူသောကြောင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အစထား၍ ဒိဋ္ဌိအားလုံး နတ်ပြည်မရောက်နိုင်၊ ငရဲသာတည်း။ ပဲနောက်မျှ ကျောက်ခဲသော်လည်း ရေချလျှင် မပေါ် အောက်မြုပ်သကဲ့သို့ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>အမြင်မှန်သမ္မာဒိဋ္ဌိ ၅-ပါး</h3> <p>ကမ္မဿကတာ၊ ဈာန၊ ဝိပဿနာ၊ မဂ္ဂ၊ ဖလ သမ္မာဒိဋ္ဌိဟု ၅-ပါးရှိရာ ကမ္မဿကတာသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဘဝကောင်းကိုရစေ၍ ဈာနသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်စေသည်၊ မဂ္ဂသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဝဋ်ကိုဖျက်ဆီး၍ ဖလသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဘဝကို တားမြစ်သည်။</p> <p>ဝိပဿနာသမ္မာဒိဋ္ဌိသည်လည်း ပဋိသန္ဓေမယူပါ၊ “ယခုဘဝ အရဟတ္တဖိုလ် ရလျှင်ရ၊ မရလျှင် ၇-ဘဝမျှ အကျိုးပေးသည်” ဟု တိပိဋက စူဠာဘယထေရ် မိန့်သည်။</p> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၃။ တတိယဝဂ်</h3> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူသည် လူများကို သူတော်ကောင်းတရားကင်းစေပြီး မသူတော်တရား၌ တည်စေသည်၊ ယင်းမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူ တစ်ယောက် လောက၌ ပေါ်ပေါက်လာလျှင် လူများ စီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်သည်။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိယူသူသည် လူများကို မသူတော်တရား ကင်းစေပြီး သူတော်ကောင်းတရား၌ တည်စေသည်၊ ယင်း သမ္မာဒိဋ္ဌိ ယူသူတစ်ယောက် လောက၌ ပေါ်ပေါက်လာလျှင် အားလုံး ချမ်းသာဖို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့်အတူ အပြစ်ကြီးလေးသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ အပြစ်ကြီးလေးသော အကုသိုလ်ကံတို့သည် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသာလျှင် လွန်ကဲခြင်း ရှိကုန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-324 <hr> လူများ စီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ကျင့်သော မက္ခလိဂေါသာလ-အချည်းနှီးယောက်ျားနှင့်တူသော အခြား တစ်ဦးတစ်ယောက်ကိုမှလည်း ငါမမြင်။ ငါးများပျက်စီးဖို့ မြစ်ဆုံ မြစ်ဝ၌ မြုံးထောင်ထားသကဲ့သို့ သတ္တဝါများ ပျက်စီးဖို့ရာ မက္ခလိဂေါသာလ အချည်းနှီးယောက်ျား လောက၌ ပေါ်လာသည်။</p> <p>ဗာဟိရကသာသနာ၌ ဆရာကိုယ်တိုင် ဆောက်တည်၍ တပည့်ကိုလည်း ဆောက်တည်စေသည်၊ ဆုံးမတိုင်း ဖြစ်ဖို့ တပည့်ကလည်း ကျင့်သည်၊ ဆရာ တပည့်အားလုံး မကောင်းမှုများစွာ ဖြစ်ပွားစေကုန်သည်၊ ထိုသို့ဖြစ်ခြင်းကား တရားကို မကောင်းသဖြင့် ဟောထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဘုရားသာသနာ၌ကား ဆရာတပည့်အားလုံး ကောင်းမှုများစွာ ဖြစ်ပွားစေကုန်သည်၊ ထိုသို့ဖြစ်ခြင်းကား တရားကို ကောင်းစွာ ဟောထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဗာဟိရကသာသနာ၌ အတိုင်းအရှည်ကို အလှူရှင်က သိရမည်၊ အလှူခံက သိရန် မလို၊ တရားကို မကောင်းသဖြင့် ဟောထားအပ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။<br> ဘုရားသာသနာ၌ အတိုင်းအရှည်ကို အလှူခံက သိရမည်၊ အလှူရှင်က သိရန်မလို၊ တရားကို ကောင်းစွာဟောထားအပ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <p>ဗာဟိရကသာသနာ၌ လုံ့လထက်သန်သူ ဆင်းရဲ၍ ပျင်းရိသူ ချမ်းသာစွာ နေရသည်၊ တရားမမှန်၍ ဖြစ်သည်။<br> ဘုရားသာသနာ၌ ပျင်းရိသူ ဆင်းရဲစွာနေရ၍ လုံ့လထက်သန်သူ ချမ်းသာစွာနေရသည်။ တရားမှန်၍ ဖြစ်သည်။</p> <p>အနည်းငယ်မျှသော မစင်၊ ကျင်ငယ်၊ တံတွေး၊ ပြည်၊ သွေးသည်လည်း မကောင်းသော အနံ့အသက်ရှိသကဲ့သို့ အနည်းငယ်သော ဘဝကိုလည်း ငါမချီးမွမ်း၊ အယုတ်ဆုံး လက်ဖျစ်တတီး ကာလဘဝကိုလည်း ငါမချီးမွမ်းဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူဟူသည်</h3> <p>တိတ္ထိဆရာကြီး ၆-ဦးနှင့် ဒေဝဒတ်အလားတူ ပုဂ္ဂိုလ်များ ဖြစ်သည်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိယူသူဟူရာ၌ ဘုရားမပွင့်ခင် စကြာမင်းနှင့် ဘုရားလောင်း စသည်များ၊ ဘုရားပွင့်လျှင် ဘုရားရှင်နှင့် တပည့်သာဝကများ ဖြစ်သည်။</p> <h3>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ အပြစ်အကြီးဆုံး</h3> <p>ပဉ္စာနန္တရိယကံများ အပြစ်ကြီးသော်လည်း အချိန်ပိုင်းခြားရသည်၊ ကံ ၄-ပါးကို ငရဲ၊ သံဃဘေဒကကံကို ငရဲ၌ တစ်ကမ္ဘာဟု ပိုင်းခြားရ၍ အဆုံးရှိသည်။ နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအတွက်ကား ပိုင်းခြားမရပါ၊ မှန်၏။ ဝဋ်မြစ်ဖြစ်၍ ဘဝမှ လွတ်လမ်းမရှိ၊ နားထောင်သူ တပည့်များလည်း ပျက်စီးကြရသည်။ နတ်ပြည်နှင့် မဂ် ၂-ချက်လုံး မရတော့၊ ကမ္ဘာပျက်လျှင် လူများ ဗြဟ္မာ့ပြည် ရောက်ကြရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-325 <hr> မိစ္ဆာယူသူကား စကြဝဠာ အပြင်ထွက်ခံရသည်၊ အပြင်စကြဝဠာပါ မီးလောင်လတ်သော် ကောင်းကင်တနေရာမှာ ခံရသည်ဟု မိန့်တော်မူကြသည်။</p> <h3>ဗာဟိရကသာသနာ</h3> <p>ဘုရားစစ် တရားစစ် သံဃာစစ် မဟုတ်ပေ၊ ဆရာခိုင်းသမျှ တပည့်များ မကောင်းမှုပြုကြရာ တပည့်များနှင့်အတူ ဆရာလည်း အကုသိုလ်ဖြစ်သည်။ ဘုရားသာသနာ ကုသိုလ်ပြုရာ၌လည်း အကျိုးဆောင်ဆရာများ အလှူရှင်နှင့် အမျှရသည်။</p> <h3>အတိုင်းအရှည်ကို အလှူရှင်က သိရမည်</h3> <p>ဗာဟိရက သာသနာ ဖြစ်သော်လည်း မလှူရဟု မဆို၊ အနည်းငယ်လှူပါ၊ အပိုလှူသော်လည်း လူစည်းစိမ်စသည် အပိုမရှိပေ။ အလှူခံကမူ အပိစ္ဆကျင့်ဝတ်မျိုး မရှိသော သာသနာဖြစ်၍ ရသလောက်ယူ၊ သားမယား ကျွေးရမည်ဖြစ်၍ အတိုင်းအရှည် သိရန်မလို။</p> <h3>အတိုင်းအရှည်ကို အလှူခံက သိရမည်</h3> <p>သာသနာတော်၌ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်သည် အလှူရှင်၊ လှူဖွယ်၊ မိမိစွမ်းအား တိုင်းတာတတ်ရမည်။</p> <p>လှူဖွယ်များသည်၊ အလှူရှင်က နည်းနည်းလှူလိုသည်၊ နည်းနည်းအလှူခံပါ။</p> <p>လှူဖွယ်နည်းသည်၊ အလှူရှင်များက များများလှူလိုသည်၊ နည်းနည်းအလှူခံပါ။</p> <p>လှူဖွယ်များသည်၊ အလှူရှင်က များများလှူလိုသည်၊ မိမိစွမ်းအားသိ၍ တိုင်းတာ အလှူခံပါ။</p> <p>ဤသို့အလှူခံလျှင် အပိစ္ဆအကျင့်ပြည့်၍ မဖြစ်သေးသော လာဘ်ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးလာဘ် ခိုင်မာသည်၊ မကြည်ညိုသူများ ကြည်ညို၍ ကြည်ညိုပြီးသူများ တိုးကြည်ညိုသည်။ လူများ၏ ပြယုဂ်မြင်ကွင်းသဖွယ်ဖြစ်ကာ သာသနာပြုရာ ရောက်တော့သည်။</p> <h3>မဖြစ်သေးသောလာဘ်ဖြစ်</h3> <p>ရောဟဏဇနပုဒ် ကုဋမ္ဗရိယကျောင်းနေ ရဟန်းငယ် တစ်ပါးသည် အစာရှားပါးချိန် အလုပ်သမားအိမ်၌ ပမာဏကိုသိ၍သာ အလှူခံသည်၊ ထိုအရှင်၏ အလိုနည်းသော ဂုဏ်ကိုသိ၍ အမတ်ကြီးများက တစ်နေ့တည်းဖြင့် ဆွမ်းအိုး ၆၀-တည်ထားကြသည်။</p> <h3>ဖြစ်ပြီးလာဘ်ခိုင်မာ</h3> <p>သဒ္ဓါတိဿမင်းကြီးသည် ခါသားရ၍ စားဦးစားဖျား လှူပြီးမှ စားမည်ကြံကာ ပရိဝုဏ်နေ မဟာထေရ်ကြီး၏ ဘဏ္ဍာစိုး သာမဏေအား လှူသည်၊ အနည်းငယ်သာယူသော သာမဏေ၏ အပိစ္ဆ (အလိုနည်း) သော ဂုဏ်ကို ကြည်ညို၍ ဆွမ်းအိုး ၈-လုံး လှူပြန်ရာ “ဥပဇ္ဈာယ်အား လှူပါ၏” ဟု ဆိုသည်။ နောက် ၈-လုံးကို ဆရာ၊ နောက် ၈-လုံးကို ဆရာတူတပည့်၊ နောက် ၈-လုံးကို ရဟန်းသံဃာအား လှူပါ၏” ဆိုသဖြင့် နောက် ၈-လုံး ထပ်လှူမှ သည်းခံတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-326 <hr> မကြည်ညိုသူများ ကြည်ညို<br> ဒီဃမည်သောပုဏ္ဏားတစ်ဦး ပုဏ္ဏားများကို ထမင်းကျွေးရာ ထမင်းလိုက်မလောက်ဖြစ်သည်၊ “ရဟန်းများ အလိုနည်းကြသည်” ဟူသော စကားကြား၍ တချိန်မှာ စုံစမ်းရန် ကျောင်းသွားသည်။ သံဃာ ၃၀-ဆွမ်းဘုဉ်းပေးနေရာ၌ ထမင်း တစ်ပန်းကန်ယူ၍ သံဃထေရ်ကပ်ရာ လက်ညှိုးလှုပ်ကာ အနည်းငယ်သာ ယူသည်၊ အခြား ထေရ်များလည်း ထို့အတူသာ ယူရကား သံဃာအားလုံး လောက်သည်၊ “ငါကြားသောဂုဏ်သတင်း မှန်ကန်သည်” ဟု ကြည်ညိုကာ ငွေ ၁၀၀၀ိ စွန့်လှူ၍ ထိုကျောင်းတိုက်၌ စေတီတည်ထားသည်။</p> <h3>အတိုင်းအရှည် အလှူရှင်က သိရန်မလို</h3> <p>အလှူရှင်သည် လှူဖွယ်ရှိသမျှ လှူနိုင်သည်၊ လှူခြင်းကြောင့်သာ လူ၊ နတ်၊ နိဗ္ဗာန် ချမ်းသာ အဆင့်ဆင့်ကို မြင့်သည်ထက် မြင့်အောင် ရသည်။</p> <h3>လုံ့လထက်သန်သူ ဆင်းရဲစွာနေရ</h3> <p>ဗာဟိရက သာသနာ၌ ပဉ္စာတပစသော အကျင့်များကို ထက်သန်စွာ ကျင့်သဖြင့် မျက်မှောက်ပင် ဆင်းရဲလှတော့သည်၊ တမလွန်၌ကား ငရဲသာတည်း။</p> <h3>ပျင်းရိသူ ဆင်းရဲစွာနေရ</h3> <p>ဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြုပြီး နှလုံးသွင်းမမှန်၊ ကျမ်းဂန်မသင်ယူ၊ ဆရာဥပဇ္ဈာယ်ဝတ်၊ စေတိယင်္ဂဏဝတ် စသည်ကိုလည်း မပြု၊ လူများ၏ သဒ္ဓါ၍ လှူသောပစ္စည်းများကို မဆင်ခြင်စားသုံးကာ ချမ်းသာစွာ အိပ်သည်၊ နိုးလျှင် မသင့်ရာကိုသာ ကြံရာ သာသနာမှာ နေမရနိုင်၊ မျက်မှောက်ဆင်းရဲပြီး တမလွန်၌လည်း အပါယ်က ဆွဲမည်သာ။</p> <h3>ပျင်းရိသူမှ ချမ်းသာစွာ နေရမည်</h3> <p>ဗာဟိရက သာသနာ၌ ရံခါ ပဉ္စာတပစသော အကျင့်များကျင့်၊ ရံခါ ဝတ်ကောင်းစားလှ ကျနစွာနေသူကား ပစ္စုပ္ပန်၌လည်း ချမ်းသာ၊ တမလွန်လည်း အကျင့်မပြင်း၍ ငရဲဆင်းရဲများစွာ မခံစားရပါ။</p> <h3>လုံ့လသန်မှ ချမ်းသာစံရ</h3> <p>ဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြုပြီးချိန်မှစ၍ ဝတ်နီဗဒ်ပြု၊ ပရိယတ်သင်ယူ၊ နှလုံးသွင်းမှန်ဖြင့် ရဟန်းတရား ပွားများနိုင်ရကား စိတ်ချမ်းသာ ကြည်လင်နေသည်၊ ပစ္စုပ္ပန်ချမ်းသာကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ် မရောက်စေကာမူ ဖြစ်ရာအသိဉာဏ် လျင်သဖြင့် ချမ်းသာပေတော့သည်။</p> <h3>နည်းသောမစင်ပင် အနံ့ဆိုးလှ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းများအား “ငါ့သားတော်များဟာ ပုဂ္ဂိုလ် ၉-ဦး ငရဲ, တိရစ္ဆာန်, ပြိတ္တာ ဘဝမှ လွတ်ကြပြီ” ဟု ကြားပြီး “ငါတို့ ငရဲစသည် ဖြစ်လမ်းကုန်ပြီ” ဟု ထင်ကာ အထက်မဂ်ဖိုလ် အားထုတ်ဖို့ မေ့ကောင်း မေ့ကြမည်၊ သားတော်တွေကို ထိတ်လန့်စေမှဟု ကြံ၍ ထိတ်လန့်စေဖို့ ဤသုတ်ကို အတ္ထုပ္ပတ်အလျောက် ဟောသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-327 </p><hr> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၄။ စတုတ္ထဝဂ်</h3> <p>ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၌ ပျော်ဖွယ်ကောင်းသော အာရာမ်တောမြေ နေရာ ရေကန် အနည်းငယ်သာရှိသော်လည်း ချိုင့်ဝှမ်း မြင့်မောက်သောမြေ၊ အသွားခက်သောမြစ်၊ ငုတ်ငြောင့် ရှိသောနေရာ မညီညာသော တောင်တို့သာ များသည်၊ ဤအတူပင် ကုန်းနေသော သတ္တဝါနည်း၍ ရေနေသတ္တဝါတို့သာ များသည်။</p> <p>လူ့ပြည်၌ ဖြစ်သူနည်း၍ အပါယ်ဘုံသားတို့သာ များသည်။</p> <p>မဇ္ဈိမဇနပုဒ်တို့၌ ဖြစ်သူနည်း၍ တိုင်းစွန်းပြည်နား ဇနပုဒ်၊ သစ္စာ ၄-ပါး မသိကုန်၊ လူရိုင်းများနေရာတို့၌ ဖြစ်သူ ပို၍သာ များသည်။</p> <p>မထိုင်းမှိုင်း မဆွံ့အကုန်ဘဲ ကောင်းဆိုးစကား၏ အဓိပ္ပာယ်ကိုသာ သိကုန်သော ပညာရှင်များနည်း၍ ထိုင်းမှိုင်း ဆွံ့အ ကောင်းဆိုးစကား၏ အဓိပ္ပာယ်ကို မသိ ပညာမဲ့သူတို့သာ များသည်။</p> <p>မြတ်သော ပညာမျက်စိရှိသူများ နည်း၍ အဝိဇ္ဇာအမှောင်မိ၍ တွေဝေသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရသူများ နည်း၍ မဖူးမြင်ရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်တရား နာကြားရသူများ နည်း၍ မကြားနာရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ကြားနာပြီး တရားဆောင်ထားသူများနည်း၍ ဆောင်မထားသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ဆောင်ထားသော တရား၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို စုံစမ်းစိစစ်သူများ နည်း၍ မစိစစ်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>ပါဠိအဋ္ဌကထာကို သိကာ တရားနှင့် အလျော်ကျင့်သူများ နည်း၍ မကျင့်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>ထိတ်လန့်စေနိုင်သည့် ဇာတိစသော အကြောင်းတို့၌ ထိတ်လန့်သူများ နည်း၍ မထိတ်လန့်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>ထိတ်လန့်ကာ အကြောင်းသင့် အားထုတ်သူများ နည်း၍ အားမထုတ်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>နိဗ္ဗာန်ကို အာရုံပြု၍ မဂ်ဖိုလ်သမာဓိရ စိတ်တည်ကြည်မှု ရသူများ နည်း၍ မရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ထမင်းကောင်း အရသာကောင်း ရသူများ နည်း၍ မရကြဘဲ ခွက်လက်စွဲကာ တောင်း၍ရသော ထမင်း၊ သစ်သီးကြီးငယ်ဖြင့် မျှတရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်အရသာ ရသူများ နည်း၍ မရသူတို့သာ များသည်၊ ထိုသို့ ဖြစ်သောကြောင့် သာသနာတော်၌ ဤသို့လျှင် “မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် အရသာများ ရသူတို့ ဖြစ်ကုန်အံ့” ဟု ကျင့်ရမည်၊ သင်တို့ ဤအတိုင်း ကျင့်ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-328 <hr> လူ့ပြည်မှ စုတေ၍ လူ့ပြည်ပြန်ဖြစ်၊ နတ်ပြည်သွားသူများ နည်း၍ ငရဲဘုံ၊ တိရစ္ဆာန်မျိုး၊ ပြိတ္တာဘုံ ဖြစ်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>နတ်ပြည်မှ စုတေ၍ နတ်ပြည်ပြန်ဖြစ်၊ လူ့ပြည်သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ (အထက် ၃-နေရာ) များသည်။</p> <p>ငရဲမှ စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ များသည်။</p> <p>တိရစ္ဆာန်မျိုးမှ စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ များသည်။</p> <p>ပြိတ္တာဘုံမှ စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ များသည်။</p> <h3>ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း</h3> <p>ဇမ္ဗုသပြေပင်ဖြင့် ထင်ရှားသော တောင်ကျွန်းတည်း၊ ဤကျွန်း၏ အမှတ်အသား ဇမ္ဗုသပြေပင်ကား အမြင့်ယူဇနာ ၁၀၀၊ ကိုင်းခက်များ ၅၀၊ ပင်စည်လုံးပတ် ၁၅-ယူဇနာရှိကာ ဟိမဝန္တာတောင်၌ ပေါက်၍ တစ်ကမ္ဘာလုံး တည်သည်။</p> <p>ထို့အတူ အနောက်ကျွန်း ထိန်ပင်၊ မြောက်ကျွန်း ပဒေသာပင်၊ အရှေ့ကျွန်း ကုက္ကိုပင်၊ အသူရာပြည် သခွတ်ပင်၊ ဂဠုန်ပြည် လက်ပံပင်၊ တာဝတိံသာနတ်ပြည် ပင်လယ်ကသစ်ပင်တို့လည်း တစ်ကမ္ဘာလုံး တည်ကြသည်။</p> <h3>ရေနေသတ္တဝါများပုံ</h3> <p>သီဟိုဠ်ကျွန်းမှ ယူဇနာ ၇၀၀-ဝေးသော သထုံပြည်သို့ လေကောင်းလျှင် ၇-နေ့ ၇-ညနှင့် ရောက်နိုင်သည်၊ အခါတစ်ပါး ၇-ရက်ပတ်လုံး ငါး၏ကျောပေါ်သာ သွားရခြင်းအားဖြင့် ရေနေသတ္တဝါများပုံ သိသာသည်။</p> <p>ရေကန်ကြီးတစ်ခု၌ ကြာရုံတစ်ခုတွင် အရွက် ၄-ရွက်သည် ကျွန်းကြီး ၄-ကျွန်း၊ အလယ်ကြာရုံသည် မြင်းမိုရ်တောင်၊ ကြွင်းသမျှကား ရေသာဖြစ်သည့်ပမာ စကြဝဠာကြီး၌လည်း ဤအတူပင် ကုန်းနည်း၍ ရေများပုံဖြင့်လည်း ရေနေသတ္တဝါများပုံ သိနိုင်သည်၊ တန်ခိုးရှင်များ ကောင်းကင်က သွားလျှင် ထင်ရှားသည်။</p> <h3>မဇ္ဈိမဒေသတိုက်</h3> <p>အရှေ့အရပ်၌ ဂဇင်္ဂလနိဂုံးနှင့် အင်ကြင်းပင်ကြီး၊ အရှေ့တောင်အရပ်၌ သလ္လာဝတီမြစ်၊ တောင်အရပ်၌ သေတကဏ္ဏိကနိဂုံး၊ အနောက်အရပ်၌ ထုဏပုဏ္ဏားရွာ၊ မြောက်အရပ်၌ ဥသီရိဒ္ဓဇတောင်၊ ဤနယ်နိမိတ်သည် မဇ္ဈိမတိုက်မည်၍ အပြင်ကား အစွန်ဇနပုဒ် မည်သည်။ မဇ္ဈိမတိုက်ကား မုရိုးစည်သဏ္ဌာန် ရှိ၍ အဖြောင့်အားဖြင့် အချို့နေရာ ယူဇနာ ၈၀၊ အချို့နေရာ ၁၀၀၊ အချို့ ၂၀၀ ရှိသည်။ အလယ်ကား ယူဇနာ ၃၀၀-ရှိ၍ အဝန်းယူဇနာ ၉၀၀-ရှိသည်။</p> <p>ဤအရပ်၌သာ ဘုရားရှင်နှင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ သာဝကများ၊ အလုပ်အကျွေးများနှင့် ဘုရားမယ်တော်၊ ခမည်းတော်၊ စကြာမင်းများ ဖြစ်နိုင်သည်၊ တနည်းအားဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-329 <hr> ဇမ္ဗူဒိပ် တကျွန်းလုံး မဇ္ဈိမဒေသ၊ ကြွင်း ၃-ကျွန်း တိုင်းစွန်ပြည်နား ဇနပုဒ်၊ သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ အနုရာဓမြို့သည် မဇ္ဈိမဒေသ၊ ကြွင်းအရပ်များသည် တိုင်းစွန်ပြည်နား ဇနပုဒ်ဟု အချင်းချင်း ထောက်ဆ၍လည်း ကောက်ယူနိုင်သည်။</p> <h3>ထမင်းကောင်း အရသာကောင်း ရသူမည်သည်</h3> <p>ခဲဖွယ်ဘောဇဉ် လိုချင်စိတ်ရှိဆဲ၊ ခဏမရ၊ ရပြန်လျှင်လည်း အဆင်းအနံ့အရသာ မနှစ်ခြိုက်လျှင် ရသူမမည်သေးပါ၊ စိတ်ကြိုက် အဆင်းအနံ့အရသာရှိ ပစ္စည်းကိုရမှ ရသူမည်သည်၊ အမြင့်ဆုံး စကြာမင်း အနိမ့်ဆုံး ဓမ္မာသောကမင်းတို့ကား ရသူမည်ကြသည်။ အချုပ်အားဖြင့် တစ်သိန်းတန် ထမင်းပွဲသည် ထမင်းကောင်း ရသာကောင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>လူများ မွန်မြတ်စွာ သံဃာများကျွေးသော ဆွမ်းကား ခွက်လက်စွဲကာ တောင်းရသော ထမင်းနှင့် နှိုင်းစာလျှင် ထမင်းကောင်း ရသာကောင်းဟု ဆိုနိုင်သည်။</p> <h3>၁၇-ပသာဒကရဓမ္မဝဂ်</h3> <p>တောနေရဟန်း၏ အဖြစ်ကား မုချလာဘ်ရကြောင်း ဖြစ်သည် (တောနေရဟန်းနှင့် တူအောင် မကောင်းမှုမပြုရကား လူအများ လေးစားပူဇော်သည်)။ ပိဏ္ဍပါတ်ဓုတင်ဆောင်၊ ပံ့သကူဆောင်၊ တိစီဝရိတ်ဆောင်၊ တရားဟော၊ ဝိနည်းဆောင်၊ အကြားအမြင် များသော၊ သိက္ခာကြီး၍ တည်မြဲခြင်းသို့ ရောက်သော၊ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော၊ စင်ကြယ်သော၊ အခြံအရံရှိသော၊ များမြတ်သော အရံရှိသော၊ အမျိုးကောင်းသား၊ ကိုယ်အဆင်း လှသော၊ စကားချိုသာသော၊ အလိုနည်းသော၊ ကျန်းမာရေး ကောင်းသော ရဟန်း၏ အဖြစ်ကား (ကျန်းမာသဖြင့် ဂန္ထဓူရ ဝိပဿနာဓူရ ဖြည့်နိုင်သောကြောင့်) မုချလာဘ် ရကြောင်းဖြစ်သည်ဟု ကြည်ညိုခြင်းကို ပြုတတ်သောတရား (ကြည်ညိုကြောင်းတရား-အကြည်ညိုခံရကြောင်း တရား) ၆-ပါးကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၈-အပရအစ္ဆရာသင်္ဃာတဝဂ်</h3> <p>လက်ဖျစ်တတီး ကာလမျှလည်း ပထမဈာန်ကို ရဟန်းပွားများအံ့၊ ဤရဟန်းကို ဈာန် မဆိတ်သုဉ်းဘဲနေသောရဟန်း၊ ဘုရားရှင်၏ သွန်သင်ဆုံးမမှုကို လိုက်နာနေသောရဟန်း၊ ပြည်သူတို့ဆွမ်းကို အကျိုးရှိအောင် စားသုံးသောရဟန်းဟု ဆိုထိုက်သည်၊ ထိုဈာန်ကို အဖန်ဖန် လေ့လာသော ရဟန်းများအဖို့ ဆိုဖွယ်မရှိတော့ပြီ။<br> <br>စာမျက်နှာ-330 <hr> ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်၊ မေတ္တာဈာန် (ပျက်စီးစေလိုခြင်း ဗျာပါဒမှ စိတ်လွတ်မြောက်ကြောင်း) ကရုဏာဈာန် (ညှဉ်းဆဲလိုခြင်း ဝိဟိံသမှ စိတ်လွတ်မြောက်ကြောင်း) မုဒိတာဈာန် (မမွေ့လျော်ခြင်း အရတိမှ စိတ်လွတ်မြောက်ကြောင်း) ဥပေက္ခာဈာန် (တပ်မက်ခြင်း ရာဂမှ စိတ်လွှတ်မြောက်ကြောင်း) ကို ပွားများအံ့။</p> <p>သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး၊ သမ္မပ္ပဓာန် ၄-ပါး၊ ဣဒ္ဓိပါဒ် ၄၊ ဣန္ဒြေ ၅၊ ဗိုလ် ၅၊ ဗောဇ္ဈင် ၇၊ မဂ္ဂင် ၈-ပါး ပွားများငြားအံ့ (သရုပ်များကို ပိဋက ဘာသာပြန်ကြည့်လေ၊ နောက် နည်းတူ)။</p> <p>အဘိဘာယတန ၈-ပါး၊ ဝိမုတ္တာယတန ၈-ပါး၊ ကသိုဏ်း ၁၀-ပါး၊ အသုဘ စသော သညာ ၁၀-ပါး၊ အနိစ္စစသော သညာ ၁၀-ပါး၊ အနုဿတိ ၁၀-ပါး၊ ပထမဈာန်နှင့် တကွ ဖြစ်သော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး၊ ဗိုလ် ၅-ပါး၊ ပေါင်း ၁၀-ပါးကို ပွားများငြားအံ့။</p> <p>ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်၊ မေတ္တာဈာန်၊ ကရုဏာဈာန်၊ မုဒိတာဈာန်၊ ဥပေက္ခာဈာန်နှင့်တကွဖြစ်သော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး၊ ဗိုလ် ၅-ပါး၊ ပေါင်း ၁၀-ပါးကို ပွားများငြားအံ့၊ ဤရဟန်းကို ဈာန်မဆိတ်သုဉ်းဘဲ နေသောရဟန်း (လ) ပြည်သူတို့ဆွမ်းကို အကျိုးရှိအောင်စားသုံးသော ရဟန်းဟု ဆိုထိုက်သည်၊ ထိုဥပေက္ခာဈာန် နှင့်တကွဖြစ်သော ပညာဗိုလ်ကို အဖန်ဖန်လေ့လာသော ရဟန်းများအဖို့ ဆိုဖွယ်မရှိတော့ပြီဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>အဂ္ဂိက္ခန္ဓူပမသုတ်နှင့် စပ်၍ဟော</h3> <p>အပ္ပနာရောက် မေတ္တာကျိုးမှာ ဆိုဖွယ်မရှိပြီဟု ထိုဖြစ်ရပ်နှင့်စပ်ပြီး ဤဒေသနာကို ဘုရားဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဈာန် ၂-မျိုးရှိရာ</h3> <p>သမာပတ် ၈-ပါးတို့သည် အာရမ္မဏူပနိဇ္ဈာန် မည်၍ ပထဝီကသိုဏ်းစသော အာရုံကို ကပ်ရှုတတ်သည်၊ ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ်တို့သည် လက္ခဏူပနိဇ္ဈာန် မည်၍ အနိစ္စစသည်နှင့်စပ်၍ သင်္ခါရသဘောကို ကပ်ရှုတတ်သည်၊ ဝိပဿနာ၏နိဇ္ဈာနကိစ္စသည် မဂ်ဖြင့်ပြီး၍ မဂ်သည် လက္ခဏူပနိဇ္ဈာန် သုညတစသည် သဘောရှိသော နိဗ္ဗာန်ကို ကပ်ရှုတတ်၍ ဖိုလ်သည်လည်း လက္ခဏူပနိဇ္ဈာန် မည်သည်၊ ဤသုတ်ဆိုင်ရာ၌ အာရမ္မဏူပနိဇ္ဈာန်ကို လိုအပ်သည်။</p> <h3>သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး</h3> <p>ကာယာနုပဿနာ သတိပဋ္ဌာန်သည် ရုပ်သက်သက် သုံးသပ်၍ ဝေဒနာ၊ စိတ္တတို့ကား နာမ်သက်သက်၊ ဓမ္မကား ရုပ်နာမ် ၂-ပါးလုံး သုံးသပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-331 <hr><br> သမ္မပ္ပဓာန်ဆိုင်ရာဖြစ်ပြီး အကုသိုလ်ဟူရာ၌-<br> ဥပ္ပန္န ၄-ပါးတွင် ဖြစ်ဆဲပစ္စုပ္ပန် သင်္ခတ တရားသည် ဝတ္တမာနုပ္ပန္န မည်၍ ဖြစ်ပြီး အတိတ်သင်္ခတ တရားသည် ဟုတွာ ပဂတုပ္ပန္န မည်သည်၊ အတိတ်ကံနှင့် အနာဂတ် အကျိုးဝိပါက်တရားကား ဩကာသကတုပန္န၊ ဥပါဒါနက္ခန္ဓာများ၌ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် ကိလေသာများမှာ ဘူမိလဒ္ဓုပ္ပန္န မည်ကြသည်။</p> <h3>မဂ်ပယ်ဥပ္ပန္န</h3> <p>ယင်း ၄-ပါးတွင် ကာလ ၃-ပါးလည်း မဟုတ်၊ အဘာဝပညတ်လည်း မဟုတ်သော ဘူမိလဒ္ဓုပ္ပန္နကိုသာ မဂ်ကပယ်သည်၊ မှန်၏။ အတိတ် ကိလေသာကား ချုပ်ပြီးဖြစ်၍ ပယ်ဖို့မလို၊ အနာဂတ် ကိလေသာလည်း အနာမရှိခင် ဆေးတင် မဖြစ်သလို မဖြစ်သေး၍ ပယ်ရန်မလို၊ ပစ္စုပ္ပန်ကိလေသာမှာလည်း ကိလေသာဖြစ်ဆဲ၊ မဂ် မဖြစ်နိုင်၊ စိတ်၂-မျိုး တပြိုင်နက် မဖြစ်ကောင်း၍ ပယ်မဖြစ်ပါ၊ ဖြစ်လာမည့်ကိလေသာများ မဖြစ်အောင် တားခြင်းကို (ဖြစ်ခွင့်မရခြင်းကို) မဂ်ကပယ်သတ်သည်ဟုဆိုလိုသည်။</p> <h3>တနည်း ဥပ္ပန္န ၄-ပါး</h3> <p>ဖြစ်ဆဲ ပစ္စုပ္ပန် သင်္ခတတရားသည် သမုဒါစာရုပ္ပန္န၊ အမှတ် ရတိုင်း ပေါ်လာနိုင်သည့် ကိလေသာမျိုးသည် အာရမ္မဏဓိဂ္ဂဟိတုပ္ပန္န၊ ဝိက္ခမ္ဘနပဟာန်ဖြင့် မပယ်ရသေးသည့် ကိလေသာသည် အဝိက္ခမ္ဘိတုပ္ပန္န၊ သမုစ္ဆေဒပဟာန်ဖြင့် မပယ်ရသေးသည့် ကိလေသာသည် အသမူဟတုပ္ပန္န မည်သည်၊ ယင်း ၄-မျိုးတွင် ၂-၃-၄-သည် အကြောင်းသင့်လျှင် ပေါ်လာနိုင်၍ ဘူမိလဒ္ဓုပ္ပန္နနှင့်တူရကား ယင်းနောက် ၃-မျိုးကိုသာ မဂ်ကပယ်သည်။</p> <h3>ဣန္ဒြေ ၅-ပါးစင်ကြယ်ကြောင်း</h3> <p>၃-ပါးစီ သဒ္ဓါနည်းသူ ရှောင်၊ သဒ္ဓါရှိသူမှီဝဲ၊ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ သုတ္တန်များ ဆင်ခြင်က သဒ္ဓါဣန္ဒြေစင်ကြယ်သည်၊ ပျင်းသူရှောင်၊ ဝီရိယ ရှိသူပေါင်း၊ ဝီရိယကျိုးဆင်ခြင်၊ ဝီရိယစင်ကြယ်သည်၊ မေ့တတ်သူရှောင်၊ သတိကောင်း သူပေါင်း၊ သတိအကျိုးဆင်ခြင်၊ သတိစင်ကြယ်သည်၊ စိတ်မခိုင်သူရှောင်၊ တည်ကြည် သူပေါင်း၊ ဈာန်ဝိမောက္ခတို့ကို ဆင်ခြင်၊ သမာဓိ စင်ကြယ်သည်။ ပညာမဲ့သူရှောင် ပညာရှိသူပေါင်း၊ သိမ်မွေ့နက်နဲသော ခန္ဓာစသည်ကို ဆင်ခြင်၊ ပညိန္ဒြေ စင်ကြယ်သည်။</p> <p>ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး သစ္စာ ၄-ပါး သိကြောင်း တရားအပေါင်းသည် ဗောဓိ မည်ရှိ တရားအစိတ်အစိတ်သည် ဗောဇ္ဈင်မည်သည်၊ အောက်မေ့ဆင်ခြင်မှုရှိခြင်း၊ သတိကင်း သူကိုရှောင်ခြင်းစသည်ဖြင့် သတိဖြစ်ကြောင်း ၄-ပါးရှိသည်။</p> <h3>ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၇-ပါး</h3> <p>တွင်းပြင်ဝတ္ထုများ သန့်ရှင်းစေခြင်းဟူသည် လက်သည်း ခြေသည်းရှည်ခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ် အပြစ်ဒေါသနှင့် ချွေးစသည် ရှိခြင်းများသည် အတွင်း မသန့်ရှင်းသည်မည်၍ သင်္ကန်း<br> <br>စာမျက်နှာ-332 <hr> ဆွေးမြေ့ ညစ်ပေခြင်း၊ ကျောင်းတွင်း အမှိုက်ရှိခြင်းများသည် ပြင်ပ မသန့်ရှင်းသည် မည်သည်၊ ယင်း အဖြစ်များ ကင်းအောင် သုတ်သင် ပြင်ဆင် ရမည်၊ သန့်ရှင်းရာ၌ စိတ်စေတသိက်များဖြစ်ရလျှင် ဉာဏ်လည်း သန့်ရှင်းတော့သည်။</p> <h3>ဣညီမျှစေခြင်း</h3> <p>သဒ္ဓါအားကောင်း၍ ကြွင်း ဝီရိယစသည်တို့ အားနည်းလျှင် ဆိုင်ရာကိစ္စ မပြုစွမ်းနိုင်၊ ဝက္ကလိမထေရ်ကား ပုံစံဖြစ်သည်၊ ဝီရိယလွန်ကဲ၍ သဒ္ဓါစသည် အားနည်းရာ၌လည်း အရှင်သောဏမထေရ်တို့လို ခရီးမတွင်ပါ၊ အထူးအဖြင့် သဒ္ဓါနှင့်ပညာ၊ သမာဓိနှင့် ဝီရိယ မျှရန်ဖြစ်သည်၊ သဒ္ဓါလွန်၍ ပညာနည်းလျှင် မသင့်ရာ၌ ကြည်ညိုတတ်၍ ပညာလွန်၍ သဒ္ဓါပါးလျှင်လည်း အကောက်ဘက်ဝင်ကာ ဆေးကြောင့် ဖြစ်သောရောဂါကို ကုရခက်သည်။ စိတ်ထားတတ်လျှင်ကုသိုလ် ရသည်၊ ဒါနစသည် ပြုဖို့မလိုဟု အတွေးချော်ကာ ငရဲပျော်ရသည်၊ သမာဓိကြီး၌ ဝီရိယနည်းလျှင် အပျင်းဓာတ် လွှမ်းမိုးသည်၊ ဝီရိယကြီး၍ သမာဓိ ချော်လျှင်ကား စိတ်လေလွှင့်ကာ ထိန်းမရတော့ပါ၊ ထို့ကြောင့် ၂-ပါးစုံညီမျှ သင့်သည်။</p> <p>တနည်း-သမာဓိထူထောင်သူအတွက် သဒ္ဓါအားကြီးမှ အပ္ပနာရ၍ ဝိပဿနာ ထူထောင်သူအတွက် ပညာအားကြီးမှ အရိယာဖြစ်နိုင်သည်၊ သတိကား နေရာအားလုံးမှာ အားကြီးရမည်၊ ဟင်းလျာအားလုံးမှာ ဆား၊ တိုင်းပြည်ရေးရာ ကိစ္စများမှာ ဝန်ကြီးချုပ် လိုအပ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <h3>ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၁၁-ပါး</h3> <p>ငရဲပြည်၌ ဒုက္ခခံစားရချိန်၊ တိရစ္ဆာန် ဘဝ ပိုက်ကွန်တွင်း အမိခံချိန်၊ သံချွန်ထိုးခံရပြီး လှည်းဆွဲရချိန်၊ ပြိတ္တာဘဝ ငတ်မွတ် နေရချိန်များ၌ အားမထုတ်နိုင်၊ ယခုအချိန်ကား အားထုတ်ရမည့်အချိန်ပဲ ငါ့ရှင်ဟု အပါယ်ဘေး ဆင်ခြင်သူအား ဝီရိယဖြစ်တော့သည်။</p> <p>လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါး လူပျင်းမရနိုင်ဟု ဝီရိယကျိုးမြင်သူဘုရားစစွာ အရိယာတို့ သွားလမ်းကို လူပျင်းမသွားနိုင်ဟု သွားလမ်းကို ဆင်ခြင်သူများအား ဝီရိယဖြစ်နိုင်သည်၊ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ အလှူဒကာများသည် သင်နှင့် ဘာမျှ မတော်စပ် မပတ်သက် ကောင်းကျိုးရည်၍သာ လှူကြသည်၊ ဤပစ္စည်းများ သုံးဆောင်ပြီး ကိုယ်ချမ်းသာအောင် နေဖို့ ဘုရားရှင် ခွင့်ပြုသည်မဟုတ်၊ သုံးဆောင်ပြီး ရဟန်းတရား အားထုတ်၊ ဝဋ်မလွတ်မည်ဟုသာ ရည်ပြီး ခွင့်ပြုခဲ့သည်၊ ပျင်းနေလျှင် ဆွမ်းကို လေးစားသည် မမည်ဟု ဆွမ်း၌ လေးစားသင့်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်။</p> <h3>မဟာမိတ္တထေရ်ဝတ္ထု၊ ပုံပြုဖွယ်ရာ</h3> <p>ကဿကလိုဏ်မှာနေသော အရှင်အား ဆွမ်းခံရာ ဒကာမကြီးတစ်ဦးက သားပမာပြုစုသည်၊ တောသွားခါနီးတချိန် “ဘယ်နေရာမှာ ဆန်ဟောင်း နို့ထောပတ်များရှိသည်၊ သင့် မောင် အယျမိတ္တကြွလာလျှင် ဆွမ်းချက်<br> <br>စာမျက်နှာ-333 <hr> ပြီး ထောပတ်များပါလှူ၊ သမီးလည်းစား၊ မေမေတော့ မနေ့ကထမင်းကြမ်း ပုံးရည်နှင့် ဆမ်းစားလိုက်ပြီ” နေ့ထမင်း ဘာစားမည်လဲ မေမေ၊ သမီးကမေးရာ “ဟင်းရွက် ထည့်၍ ဆန်ကွဲယာဂုကျိုထား” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p>သင်္ကန်းရုံပြီး သပိတ်ထုတ်စဉ် ထိုအမှာစကား အရှင်မြတ်ကြား၍ “ဒကာမကြီးမှာ ပုံးရည်နှင့် ထမင်းကြမ်းစားကာ နေ့လယ်စာကိုမူ ဟင်းရွက် ယာဂုကျို သောက်ရမည် ဆိုပါကလား၊ သင့်ဖို့တော့ ဆန်ဟောင်းစသည် လှူဖို့မှာနေသည်၊ သင့်ကိုမှီ၍ လယ် ယာစသည်ကို ဒကာမကြီး မတောင့်တ၊ ချမ်းသာ ၃-မျိုး တောင့်တ၍သာ လှူသည်၊ ဒကာမကြီးတောင့်တချက် သင်ပေးနိုင်ပါမည်လား၊ သင်မပေးနိုင်၊ သို့ရကား ရာဂစသည် ရှိနေသောသင်သည် ဒကာမကြီးဆွမ်းကို မခံယူထိုက်” ဤသို့ မိမိကိုယ်ကိုယ် ဆုံးမလျက် သပိတ်ကို အိပ်၌ထည့် နားပတ်ကွင်းဖြုတ်ကာ နောက်ကြောင်းပြန်ပြီး လိုဏ်တွင်းဝင်သည်၊ သပိတ်သင်္ကန်းသိမ်းဆည်းပြီး “အရဟတ္တဖိုလ်မရောက်လျှင် မတွက်တော့” ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ ထိုင်အားထုတ်သည်။</p> <p>သတိမက္ခာ ကြာမြင့်စွာနေလာသော အရှင်မြတ်သည် ရှုပွားလိုက်လျှင်ပင် နံနက်ပိုင်းအတွင်း အရဟတ္တဖိုလ်ရကာ ကြာပန်းပွင့်သည့် ပမာ ရွှင်ပြုံးစွာ ထွက်ခဲ့သည်၊ လိုဏ် တံခါးစောင့်နတ်ကလည်း နမော တေ ပုရိသာ ဇည ဥဒါန်းကျူးပြီး “အရှင်ဘုရား တို့လို ရဟန္တာသခင်များအား ဆွမ်းလှူရမှ အဖွားကြီး ဒုက္ခကင်းမှာပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်လည်း တံခါးဖွင့်ကြည့် အချိန်ရှိသေးကြောင်းသိ၍ သပိတ် သင်္ကန်းယူကာ ဆွမ်းခံဝင်သည်၊ ဆွမ်းစီစဉ်ပြီး၍ အရှင်မြတ်အလာ မျှော်နေသော သမီးငယ်သည် ကြွလာလာချင်း လှူဒါန်းပြီး ထန်းသီးမှည့်ပမာ ဝင်းဝါတင့်တယ်လှသော အရှင်မြတ်၏ အဆင်းကို ရပ်ကြည်ညိုသည်။</p> <p>တောမှပြန်လာသောမီခင်အား သမီးငယ်က အကြောင်းစုံပြောပြရာ “ငါ့သားရဲ့ ရဟန်းကိစ္စ ယနေ့ပြီးပြီ၊ သမီးမောင်တော် သာသနာမှာ မပျင်းတော့ပြီ” ဟု ပြောပြ လိုက်သည်။</p> <h3>ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင် တိဿထေရ်</h3> <p>မဟာဂါမရွာသား ထင်းထမ်းယောက်ျား ဒါရုဘဏ္ဍက မဟာတိဿသည် ဇနီးကို “သူဆင်းရဲအလှူ အကျိုးများကြောင်း ဘုရားဟောသည်။ အမြဲမလှူနိုင်သော ငါတို့ဟာ ၁၅-ရက်တစ်ကြိမ်တော့ လှူသင့်သည်၊ နောက်ရလာလျှင်လဲ စာရေးတန်ဆွမ်းလှူ ကြတာပေါ့” ဟု ပြောဆိုပြီးနောက်နေ့ရသလို ဆွမ်းလှူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-334 <hr> သံဃာများ ပစ္စည်း ၄-ပါးချမ်းသာချိန်ဖြစ်၍ အလှူခံပြီး-“ဆွမ်းကြမ်း’ ဟုဆိုကာ အလှူရှင်များမြင်စဉ်ပင် သာမဏေငယ်များက သွန်ပစ်သည်၊ ထိုအကြောင်း ဇနီးက လင်အား ပြောပြ၏၊ သွန်ပစ်ရမည်လောဟုကား စိတ်မဆင်းရဲပါ၊ “ငါတို့က ဆင်းရဲတော့ အရှင်မြတ်များအား အစားကောင်း မလှူနိုင်၊ အရှင်မြတ်များ စိတ်ကြိုက် ဘယ်နှယ်လုပ်၍ တတ်နိုင်ပါ့မလဲ” ဟု လင်က ပြောဆိုလျှင် “သားသမီးရှိနေမှတော့ သူဆင်းရဲမမည်ပါ၊ ရှင့်သမီးကို တအိမ်မှာထား ၁၂ကျပ်ယူပြီး နွားမတကောင်ဝယ်၊ နို့ဆွမ်းလှူရလျှင် အရှင်မြတ်များ စိတ်တိုင်းကျပါလိမ့်မည်” ဟု မယားက ပြန်ပြောသည်။</p> <p>ထိုအစီအစဉ်အတိုင်းပြုရာ သူဆင်းရဲတို့၏ ဘုန်းကံကြောင့် နွားမသည် ညနံနက် နို့ ၆-အိုးရသဖြင့် စာရေးတန်နို့ ဆွမ်းကို ထောပတ်ဆန်းကာလှူရ၏၊ ဘုန်းကံရှိသူများ အလှူခံကြသည်၊ “သမီးအတွက် ငါတို့အရှက်မကွဲရ၊ အရှင်မြတ်များ သုံးဆောင်ဖို့ လည်းရပြီး ငါမပြန်မီ ဤဝတ်မပျက်စေနှင့်၊ သမီးကိုပြန်နှုတ်ဖို့ ငါအလုပ်သွားမည်” ဟု ဇနီးမှာထား အရပ်တစ်ပါး အလုပ်သွားမည်။</p> <p>ကြံညှစ်လုပ်ငန်း ၆-လလုပ်၊ ၁၂-ကျပ်ရသော် ပြန်လာသည်၊ ပိဏ္ဍပတ် ဓူတင်ဆောင် အရှင်တိဿလည်း သူ့နေရာမှ ထိုမဟာ ဂါမရွာသို့ ဘုရားဖူးကြွလာရာ သူဆင်းရဲ ဥပါသကာသည် ခပ်လှမ်းလှမ်းမှမြင်ပြီး “ဤအရှင်နှင့်အတူ တရားနာယင်းသွားမည်၊ သီလဝန္တပုဂ္ဂိုလ်မျိုး အမြဲတွေ့ဖို့မလွယ်”ဟု ကြံကာ အမှီလိုက်သည်၊ “ဆွမ်းချိန်ရောက်လျှင် ငါ့မှာ ဆွမ်းထုပ်မပါ၊ ရိက္ခာသာပါသည်၊ ရွာရောက်လျှင် ဆွမ်းဝယ်ကပ်မည်” ဟု ကြံလိုက်သည်။</p> <p>သူဆင်းရဲတိဿ လှူမည့်စိတ်ဖြစ်စဉ် ယောက်ျားတစ်ဦး ထမင်းတထုပ်ယူရောက်လာသည်၊ ၁-ကျပ်ပေး၍ဝယ်ရာ “တမတ်မျှမတန် ၁-ကျပ်ပေးသည်၊ အကြောင်းရှိရမည်” ဟု ထမင်းထုပ်ရှင်ကြံပြီး ၁-ကျပ်နှင့် မရောင်းနိုင်ဟု ပြန်ပြောရာ ၂-ကျပ်၊ ၃-ကျပ်၊ စသည်ဖြင့် ၁၂-ကျပ်အထိ သူဆင်းရဲတိဿ‌ ပေးဝယ်သည်။</p> <p>ငွေလက်ကျန် ရှိဦးမည်ကြံပြီး ၁၂-ကျပ်နှင့်လည်း မရောင်းနိုင်ဟု ထမင်းထုပ်ရှင်က ပြောရာ တိဿက “ကျွန်တော်မှာ ငွေရှိလျှင် ပေးမှာပါ၊ ကျွန်ုပ်ဖို့လည်း မဟုတ်ပါ၊ သစ်ပင်ရင်း သီတင်းသုံးနေသည့် အရှင်မြတ်အတွက်ပါ၊ သင့်ကုသိုလ်လည်း ဖြစ်ပါစေ၊ ၁၂-ကျပ်နှင့်ပင် ထိုထမင်းထုပ်ပေးပါ” ဆိုမှ ရယူ၍ လှူသည်။</p> <p>လှူ၍ ဆွမ်းထုပ်တဝက်ကျိုးလျှင် အရှင်မြတ်က သပိတ်ကိုပိတ်ရာ “တစ်ဦးတွက် ထမင်း တပည့်တော် မစားတော့ပါ၊ အရှင်ဘုရားတို့အတွက် ရှာခဲ့ရပါသည်၊ တပည့်တော်အား သနားသဖြင့် အလှူခံတော်မူကြပါ”ဟု လျှောက်ထားမှ အားလုံး အလှူခံ<br> <br>စာမျက်နှာ-335 <hr> ဘုဉ်းပေးသည်၊ အရှင်မြတ်အမေးအရ ထမင်းမစားကြောင်းနှင့်တကွ အလုပ်သွား အလုပ်ပြန် အစီအစဉ်အားလုံး လျှောက်တင်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် ထိတ်လန့်လျက် “ဤဆွမ်းစားသောငါသည် အခက်ဆုံးပြုနိုင်သော ဆွမ်းဒကာ၏ ကျေးဇူးသိသင့်သည်၊ သင့်တဲ့နေရာမှာ အရေ အသား အသွေး ခြောက်ပေစေ၊ အရဟတ္တဖိုလ်မရလျှင် မထဟု ကြံကာ ကျောင်းသွား အာဂန္တုက ဝတ်ပြုပြီး မူလကမ္မဋ္ဌာန်းကိုပင် အားထုတ်တော့သည်၊ ထိုည အရောင်အလင်းကိုမျှ မဖြစ်စေနိုင်။</p> <p>နောက်နေ့မှစ၍ ဆွမ်းခံကိုပင် မသွားတော့ပဲ အားထုတ်ရာ ၇-ရက်မြောက်၌ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ ငါ့ကိုယ် ပင်ပန်းလှပြီ၊ ငါ့အသက် ဆက်တည် မတည် ဆင်ခြင်ရာ မတည်တော့မည်ကို သိ၍ အိပ်ရာနေရာသိမ်းဆည်း သပိတ် သင်္ကန်းယူကာ ကျောင်းတိုက်အလယ် စည်တီး၍ သံဃာစုဝေးစေသည်။</p> <p>သံဃာအစည်းအဝေးတွင် မည်သူက မည်သည့်အတွက် စီစဉ်သနည်း”ဟု သံဃာ့ထေရ်က မေးရာ အရှင်တိဿက “တပည့်တော်ပါ၊ ကိစ္စထူး မရှိပါ၊ မဂ်ဖိုလ်အရာ ယုံမှားသူများမေးရန် အတွက်ပါ”ဟု လျှောက်သည်၊ သံဃာ့ထေရ်က “ယုံမှား မရှိကြပါ၊ သင်အရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်းကို ပြောပါ”ဟု မိန့်သဖြင့် လမ်းခရီး၌ ထင်းထမ်း မဟာတိဿနှင့် အတူလာကြရာ ဆွမ်းချိန်၌ ထမင်းတထုပ် ငွေ ၁၂-ကျပ်ပေးဝယ် ကပ်လှူခဲ့ပုံ၊ ယင်းငွေကား သမီးရွေးဖို့သာ ဖြစ်ပုံ၊ သမီးကို ၁၂-ကျပ်နှင့်အပ်ကာ နွားမ ဝယ်၍ သံဃာအား နို့ဆွမ်းလှူ ရပုံ၊ ၆-လလုပ်မှ ၁၂-ကျပ်ရပုံ၊ ထိုဆွမ်းကို လေးစား၍ တရားအားထုတ်သဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရပုံများကို အရှင်တိဿက လျှောက်ထားသည်၊ ထိုနေရာရောက်လာသမျှ ပရိသတ် ၄-ပါးလုံး ကောင်းချီးပေးကြသည်။</p> <p>အရှင်တိဿသည် သံဃာ့အလယ်ထိုင် လျောက်ထားယင်း “ငါ့စံကျောင်းသည် ဆွမ်းဒကာ မဟာတိ၏ လက်နှင့်ထိမှ လှုပ်ပါစေ”ဟု ဓိဋ္ဌာန်ကာ အနုပါဒိသေသ နိဗ္ဗာန် ဝင်စံချုပ်ငြိမ်းသည်။ “မထေရ်တစ်ပါး နိဗ္ဗူစံသည်”ဟု ကာကဝဏ္ဏတိဿမင်းကြီးကြား၍ ကျောင်းလာကာ စံကျောင်းပြင်ဆင်ပြီး အလောင်းတော်တင်ထားသည်၊ သင်္ဂြိုဟ်မည့်နေရာ ပို့ဖို့ မြှောက်ချီရာ လှုပ်မရပေ၊ မင်းကြီးလျှောက်ချက်အရ သံဃာက အရှင်တိဿ၏ ဓိဋ္ဌာန်ချက်ကို မိန့်ကြားကြသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် သူဆင်းရဲ ဥပါသကာကို ခေါ်စေပြီး “နောက် ၇-ရက်က ခရီး သွားရဟန်းအား သင်ဆွမ်းထုပ်လှူဖူးသလော” မေးရာ “မှန်ပါ”ဝန်ခံပြီး မေးသမျှ အကြောင်းစုံ ပြန်လျှောက်သည်၊ မင်းကြီးက ယင်းဥပါသကာကို မထေရ်စံကျောင်း နေရာလွှတ်ပြီး “ထိုမထေရ်ကို သိမ်းပါ၊ သင့်ကိုယ်တော်လော၊ တခြားကိုယ်တော် လော”ဟု မိန့်သဖြင့် ကန့်လန့်ကာ မကြည့်ရာ မျက်နှာမြင်လျှင် မှတ်မိ၍ “ကျွန်ုပ်အရှင်ပါ”ဟု လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-336 <hr> ထိုအခါ မင်းကြီးသည် သူဆင်းရဲ ဥပါသကာကို အဖိုးတန် တန်ဆာဝတ်ဆင်စေပြီး စံကျောင်းတော်ကို မြှောက်ချီခိုင်းရာ ဥပါသကာသည် မထေရ်ခြေတော်များကို ရှိခိုး၍ လက် ၂-ဘက်ဖြင့်မြှောက်၍ ထိပ်ပေါ်တင်သောခဏ စံကျောင်း(ခေါင်း)တော်သည် ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ ထင်းပုံထက်တည်ပြီး ၄-ထောင့်တို့မှ အလိုလို မီးလျှံများတက်ကာ လောင်ကျွမ်းကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်၏ အရိယာဥစ္စာ ၇-ဖြာအမွေကို ခံယူနိုင်မှုကား အဆင့်မြင့်သည်ဖြစ်ရာ ပျင်းသူ မယူနိုင်၊ အကျင့်ပျက်သားကို မိဘများက သားအရာမှ ပယ်ကြ၊ အမွေဖြတ် ခံရသကဲ့သို့ ဝီရိယရှိမှ အရိယာဥစ္စာအမွေ ရသည်၊ ဤသို့ အမွေခံမြတ်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်။</p> <p>သန္ဓေတည်ချိန်၊ ဖွားချိန်၊ နောက်ဆုံး နိဗ္ဗူ၊ စံချိန်များမှာ လောကဓာတ်တသောင်း လှုပ်ရအောင်မြတ်သော ဘုရားသာသနာမှာနေလျှင် ပျင်းနေ၍မဖြစ်ဟု ဆရာဘုရား၏ မြတ်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်၊ မဟာသမ္မတမင်းမျိုး သုဒ္ဓေါဒနမင်းမြေး ရာဟုလညီ ဘုရားသားဖြစ်သော သင်အား ပျင်းမဖြစ်ဟု ဇာတ်မြတ်ပုံ၊ သာရိပုတ္တရာ စသော သာဝကများ ဝီရိယဖြင့်သာ မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်ဟု သီတင်းသုံးဖော်တို့မြတ်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်။</p> <h3>သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၁၁-ပါး</h3> <p>တွင်းပြင်ဝတ္တု သန့်ရှင်းအောင်ပြုခြင်း၊ ဣန္ဒြေ မျှညီစေခြင်းစသော အကြောင်းများတည်း၊ အခါအားလျော်စွာ ရွှင်လန်းစေခြင်းဟူသည် ပညာအလုပ် အားနည်းခြင်း ငြိမ်းချမ်းမှု ချမ်းသာမရခြင်းများကြောင့် စိတ်သာယာမှုနည်းချိန်တွင် သံဝေဂဝတ္တု ၈-ပါးဆင်ခြင်၍ ထိတ်လန့်စေခြင်း ရတနာ ၃-ပါးဂုဏ် အောက်မေ့၍ ကြည်ညိုစေခြင်းတည်း။</p> <h3>သံဝေဂဝတ္ထု ၈-ပါး</h3> <p>ဇာတိ ဇရာ ဗျာဓိ မရဏ ၄-ပါး အပါယ်ဘေးဝဋ် ပြစ်ကြောင့်ဖြစ်သော အတိတ်ဆင်းရဲ အနာဂတ်ဆင်းရဲ အာဟာရရှာရမှု အကြောင်းရှိသော ပစ္စုပ္ပန် ဆင်းရဲတို့တည်း။</p> <h3>ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၅-ပါး</h3> <p>သတ္တဝါများ၌ သင်္ခါရ၌ နှလုံးသွင်း မှန်ခြင်း၊ အစွဲသန်သူကို ရှောင်ခြင်း၊ နှလုံးသွင်းမှန်သူကို မှီဝဲခြင်း ဥပေက္ခာဖြစ်ဖို့သာ နှလုံးသွင်းခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။</p> <h3>သတ္တဝါများ၌ နှလုံးသွင်းမှန်ကြောင်း ၂-ပါး</h3> <p>မောင်လှဖြစ်စေ၊ မောင်မြဖြစ်စေ၊ မိမိကံဖြင့်လာ မိမိကံဖြင့်ပင် သွားရပေမည်၊ သင်မည်သူကို မြတ်နိုးနေရသနည်း ဟု ကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဖြစ်ပုံကို ဆင်ခြင်ခြင်း၊ ပရမတ္ထအားဖြင့် သတ္တဝါပင်မရှိ မြတ်နိုး စွဲလမ်းဖို့မလိုဟု သတ္တဝါမဟုတ်ပုံ ဆင်ခြင်ခြင်းတို့ကြောင့် နှလုံးသွင်းမှန်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-337 </p><hr> <h3>သင်္ခါရ၌ နှလုံးသွင်းမှန်ကြောင်း ၂-ပါး</h3> <p>ဤသင်္ကန်းသည် တဖြေးဖြေး ဖောက်ပြန်ဆွေးမြေ့ ကာ ခြေသုတ်ပဝါဖြစ်ပြီး တောင်ဝှေးဖြင့် ကော်ပစ်ရမည်၊ သင်တကယ် ပိုင်က ဤသို့ဖြစ်ခွင့် မပေးရာဟု မပိုင်ပုံဆင်ခြင်ခြင်း၊ ဤသင်္ကန်းကား ကြာရှည်မသုံးရ တခဏမျှသာဟု အခိုက်အတန့်သာဖြစ်ပုံ ဆင်ခြင်ခြင်းတို့ကြောင့် နှလုံးသွင်းမှန်ရသည်။</p> <h3>သတ္တဝါသင်္ခါရ၌ အစွဲသန်သူကိုရှောင်ခြင်း</h3> <p>ရဟန်းရှင်လူ မည်သူမဆို မိမိသား သမီး တပည့် စသည်များကို မြတ်နိုးကြသည်၊ ကိုယ်တိုင်ဆံရိတ် သင်္ကန်းလျှော်ပေးကြသည်၊ တခဏမျှ မမြင်လျှင် ရှင်စန္ဒ ဘယ်မှာလဲ စသည်ဖြင့် ရှာကြသည်၊ တစ်ပါးသူ့က အလုပ်ခေါ်ခိုင်းလျှင် ငါ့ကိစ္စကိုမျှ ငါတို့မခိုင်း”ဟု ဆိုကာ ခွင့်မပြုခြင်းသည် သတ္တဝါ၌ အစွဲသန်သူမည်သည်။</p> <p>သင်္ကန်းသပိတ် စသည်များကို သူတစ်ပါး အကိုင်မခံ ခဏငှားလျှင် “ဟောင်းမည် စိုး၍ ငါတို့သော်မှ မသုံးရက်”ဆိုခြင်းကား သင်္ခါရ၌ အစွဲသန်သူမည်သည် သတ္တဝါ သင်္ခါရ ၂-ပါးလုံးတို့၌ နှလုံးသွင်းမှုမှန်သင့်သည်။</p> <h3>မဂ္ဂင် ၈-ပါး</h3> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် မိမိ ဆန့်ကျင်ဘက် အခြား ကိလေသာများနှင့်အတူ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကိုပယ်ခြင်း၊ နိဗ္ဗာန်ကိုအာရုံပြုခြင်း၊ မောဟကိုဖျက်ဆီးကာ မတွေမဝေယှဉ်ဖက် တရားများကိုမြင်ခြင်းဟု ၃-ကိစ္စရှိသလို သမ္မာသင်္ကပ္ပ စသည်တို့လည်း ၃-ကိစ္စစီ ရှိကြသည်။</p> <h3>၁၉-ကာယဂတာသတိဝဂ်</h3> <p>မည်သူမဆို မဟာသမုဒ္ဒရာကို (အာပေါကသိုဏ်းစီးဖြန်းသော ဘာဝနာစိတ် ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်စိတ်) စိတ်ဖြင့် အနှံ့ ရှူနိုင်လျှင် သမုဒ္ဒရာ စီးဝင်သော မြစ်ငယ်ဟူသမျှတို့သည် ထိုသူ၏စိတ်တွင်းဝင်ပြီး ဖြစ်ကုန်သလို မည်သူမဆို ဆံ အစရှိသော ရုပ်အပေါင်း၌ ဖြစ်သော ကာယဂတာ သတိကို ပွားများလေ့လာနိုင်လျှင်(ဝိပဿနာဉာဏ် မနောမယိဒ္ဓိဉာဏ်၊ အဘိဉာဉ် ၆-ပါးအားဖြင့်) ဝိဇ္ဇာ ၈-ပါးအဖို့အစုပါ ကုသိုလ်အားလုံး ထိုသူ၏စိတ်တွင်း ဝင်ပြီး ဖြစ်ကုန်သည်။</p> <p>ကာယဂတာသတိ တရားတစ်ခုကို ပွားများလေ့လာလျှင် ကြီးစွာသော ထိတ်လန့်ခြင်း (ဝိပဿနာဉာဏ် မဂ်ဉာဏ်) သံဝေဂဉာဏ်အလို့ငှာ (ဖိုလ်ဉာဏ် ၄-ပါး) အကျိုးကို ရရှိခြင်းငှာ၊ ယောဂ ၄-ပါးကုန်ရာ (နိဗ္ဗာန်)သို့ ရောက်ခြင်းငှာ၊ သတိ သမ္ပဇဉ်အလို့ငှာ၊ ဉာဏ်အမြင် (ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်)ကို ရခြင်းငှာ၊ မျက်မှောက်ဘဝ ချမ်းသာစွာနေရခြင်းငှာ၊ ဝိဇ္ဇာ(မဂ်ဉာဏ်) ဝိမုတ္တိ (မဂ်နှင့်ယှဉ်သော တရား) အရဟတ္တဖိုလ်တို့ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်းငှာ ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-338 <hr> နာမကာယ ရူပကာယ ငြိမ်းအေးစိတ်လည်း ငြိမ်းအေးသည်၊ ကြံစည်သုံးသပ်ခြင်း၊ ဝိတက် ဝိစာရတို့လည်း ငြိမ်းအေးကုန်သည်၊ ဝိဇ္ဇာအဖို့ အစုပါ တရားများလည်း ပွားများပြည့်စုံသည်၊ မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်များမဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးအကုသိုလ်များ ဆုတ်ယုတ်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ် တရားများဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီး ကုသိုလ်များ တိုးပွားကုန်သည်။</p> <p>အဝိဇ္ဇာကင်းပျောက်၍ ဝိဇ္ဇာဉာဏ် ရောက်လာသည်၊ ၉-မျိုးသော ထောင်လွှားမှု အသ္မိမာန၊ အနုသယ ကိလေသာ ၇-မျိုး၊ သံယောဇဉ် ၁၀-မျိုးတို့ ကင်းပျောက်သည်၊ ပညာဖြင့် ထွင်းဖောက်သိမြင်ခြင်းသို့ ရောက်နိုင်သည်။ အကြောင်းကင်းသော ပရိနိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်သည်။</p> <p>များစွာသော ဓာတ်အမျိုးမျိုးတို့ကို ထိုးထွင်း၍ သိနိုင်သည်၊ များစွာသော ဓာတ်တို့ကို (ဤဓာတ်လွန်လျှင် ဤအကျိုးဟု)ခွဲခြမ်း၍ သိနိုင်သည်၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်စသော ၄-ပါးကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်သည်။</p> <p>ပညာရနိုင် တိုးပွားပြန့်ပြောနိုင်သည်၊ မြတ်သောပညာ၊ ကြီးကျယ်သော ပညာ၊ ပြန့်ပြောသောပညာ၊ နက်နဲသောပညာ၊ မယှဉ်သာသောပညာ၊ မြေကြီးအထုနှင့် တူသော ပညာ၊ များသော လျင်သော ပေါ့ပါးသော၊ ရွှင်သော၊ မြန်သော၊ ထက်သော၊ ဖောက်ခွဲနိုင်သော ပညာဖြစ်နိုင်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၂၀-အမတဝဂ်</h3> <p>ကာယဂတာသတိကို မသုံးဆောင်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မသုံးဆောင်ရသည် မည်ကုန်သည်၊ ကာယဂတာသတိကို သုံးဆောင်သူများသာ အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို သုံးဆောင်ရသည် မည်ကုန်သည်၊ ကာယဂတာသတိကို မသုံးဆောင်အပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မသုံးဆောင်အပ်သည် မည်၏၊ သုံးဆောင်အပ်သူများသာ သုံးဆောင် အပ်သည်မည်သည်။</p> <p>ကာယဂတာသတိကို ဆုတ်ယုတ်စေ၊ ချွတ်ယွင်းစေ၊ ပျောက်ပျက်စေအပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို ဆုတ်ယုတ်စေ၊ ချွတ်ယွင်းစေ၊ ပျောက်ပျက်စေအပ်သူများ မည်သည်၊ မပျောက်ပျက်စေအပ်သူများသာ မပျောက်ပျက်စေအပ်သည်မည်သည်။</p> <p>ကာယဂတာသတိကို မေ့လျော့၍ မမှီဝဲအပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မေ့လျော့၍ မမှီဝဲအပ်သည်မည်သည်၊ မမေ့မလျော့မှီဝဲအပ်သူများသာ မှီဝဲအပ်သည် မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-339 <hr> ကာယဂတာသတိကို မပွားများ မလေ့လာအပ် ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် ပိုင်းခြား၍မသိ အပ်၊ မျက်မှောက်မပြုအပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်မပြုအပ်သည်မည်သည်၊ မျက်မှောက်ပြုအပ်သူတို့များသာ အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုအပ်သည် မည်သည်ဟု ဟောတော်မူ၏။<br> ဧကနိပါတ်ပြီး၏။</p> <h3>ဒုကနိပါတ် ပဌမသုတ် ၅၀၊၁၊ကမ္မကရဏဝဂ် ၁-ဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>လောကပြစ်... တမလွန်ပြစ်ဟု ပြစ်မှု ၂-မျိုးကို ဘုရားရှင်သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန့်၌ သီတင်းသုံးစဉ် သံဃာများအား ဟောတော်မူသည်။</p> <p>လောကပြစ်ဟူသည် ခိုးသူကိုဖမ်း၍ မင်းများက နှင်တံကြိမ်လုံး တုတ်တိုတို့ဖြင့် ရိုက်နှက်စေခြင်း၊ လက်၊ ခြေ ၂-မျိုးလုံး၊ နား၊ နှာခေါင်း ၂-မျိုးလုံးတို့ကို ဖြတ်စေခြင်း၊ ဦးထိပ်ဖောက်ခွဲ၊ သံတွေခဲထည့်၍ ဦးနှောက်ဆူပွက်အောင် ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ အထက်ပိုင်း အရေကိုခွာကာ ဦးပြည်းခေါင်းကို ခရုသင်းအဆင်းဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ ပါးစပ်တွင်း မီးထွန်းကာ နေလကို ငုံထားသော ရာဟုခံတွင်းပမာ ဖြစ်အောင်ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ တကိုယ်လုံး အဝတ်ပတ် ဆီလောင်းမီးရှို့လျက် မီးပန်းကုံးပမာ ဖြစ်အောင်ညှဉ်းဲဆဲစေခြင်း၊ လက်ကို အဝတ်ပတ် ဆီလောင်း မီးရှို့လျက် လက်ဆီမီးတိုင်ပမာဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ လည်ပင်းမှစ၍ အရေခွာ ခြေမျက်စိမှာပုံပြီး လူကိုလွန်ကြိုးနှင့်ဆွဲ၊ အရေ နင်းမိတိုင်း လဲအောင်ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ လည်ပင်းမှစ၍ အထက်ပိုင်းအရေကို ခွာ၍ ခါးပေါ်မှာထား၊ ခါးမှစ၍ အရေကိုခွာ၊ ခြေမျက်စိမှာထား၊ အထက်ပိုင်းအနေဖြင့် အောက်ပိုင်းကိုယ်ကို လျော်တေ အဝတ်ပမာဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ တံတောင် ၂-ဘက်၊ ဒူး ၂-ဘက်တို့၌ သံဆူးကြိုးခတ်၍ သံချွန်၌စိုက်ကာ မြေမှာတည်စေပြီး သားကောင်ဖုတ်သည့်ပမာ ပတ်လည်မှ မီးရှို့ ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ ၂-ဘက်သွား သံချိတ်ဖြင့် အရေ အကြော အသားတို့ကို ခွာကာ ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ ကျပ်ပြားမျှအရေ၊ အကြော အသားတုံးများရအောင် တကိုယ်လုံးကို ပဲကွပ်ဖြင့် ခုတ်ရွေညှဉ်းဆဲခြင်း၊ တကိုယ်လုံး တုတ်တို့ဖြင့် ရိုက်နှက် ဆပ်ပြာရေပက်ကာ ဆပ်သွားသီးဖြင့်တိုက်၍ အသားစသည် အရည်ပျော်ပြီး အရိုးချည့် ကျန်အောင် ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ မြေ၌ စောင်းအိပ်စေ၍ နားတဘက်မှ တဘက်ပေါက်အောင် သံတံကျင်လျှိုကာ ခြေမှကိုင်၍ တံခါးကျင်ပမာ လှည့်လျက်ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ တင်းပုတ်တို့ဖြင့် အရိုးကို ထုရိုက်၍ အသားချည်ရသောအခါ ဆံပင်ဖြင့်ချည်နှောင်ပြီး ကောက်ရိုးထုံးပမာဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ ဆူသောဆီပူဖြင့် လောင်းခြင်း၊ အစာငတ်၍ ဆာသောခွေးတို့ကို ကိုက်စားစေခြင်း၊ အရှင်လတ်လတ် သံတံကျင်လျှိုစေခြင်း၊ သန်လျက်ဖြင့် ခေါင်းဖြတ်စေခြင်းတို့ကို ပြုစေရာ မြင်သူများသည် မကောင်းမှုပြု၍ ခံကြရသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-340 <hr> ဟု ဆင်ခြင်ပြီး မျက်မှောက်လောကပြစ်ကို ကြောက်၍ သူတစ်ပါးပစ္စည်းမယူ၊ ရှောင်ကြသည်၊ ဤကား မျက်မှောက်ပြစ်တည်း။</p> <h3>တမလွန်ပြစ်ဟူသည်</h3> <p>ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခုသည် တမလွန်ဘဝ၌ ဆင်းရဲယုတ်ညံ့သည်၊ ယင်းပြစ်မှုများ ငါပြုလျှင်လည်း သေလျှင် ငရဲရောက်ရမည်သာဟု အချို့လူများဆင်ခြင်ပြီး တမလွန်ဘေးကို ကြောက်သည်ဖြစ်၍ ပြစ်မှု ၃-ခုကို ပယ်စွန့်ကာ ကောင်းမှုများကို ဖြစ်စေသည်၊ မိမိကိုယ်ကို စင်ကြယ်စွာ စောင့်ရှောက်၏၊ ဤကား တမလွန်ပြစ်တည်း။</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ မျက်မှောက်ပစ်၊ တမလွန်ပြစ်ကို ကြောက်ကုန်အံ့၊ အပြစ် ကြောက်သူ ဘေးမြင်သူ ဖြစ်ကုန်အံ့ဟု ကျင့်ကြ၊ သို့မှသာ အပြစ်ကင်းသော အကျိုး ပုံသေရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခု</h3> <p>သူ့အသက် သတ်ခြင်းစသော ကာယကံ ၃-ပါး၊ ဝစီကံ ၄-ပါး၊ မနောကံ ၃-ပါး အကုသိုလ် ကမ္မပထ ၁၀-ပါးဖြစ်သည်၊ အပြန်ဖြစ်သော သူ့အသက်မသတ်စသော ကုသိုလ်ကမ္မပထ ၁၀-ပါးသည် ကောင်းမှုကံများ ဖြစ်သည်။</p> <h3>မိမိကိုယ်ကို စင်ကြယ်စွာစောင့်ရှောက်၏</h3> <p>စင်ကြယ်မှု ၂-မျိုးရှိရာ သရဏဂုံ၊ ၅-ပါး သီလ၊ ၁၀-ပါးသီလ၊ စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလ၊ ပဌမဈာန်စသည် ဈာန် ၉-ပါး၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှစ၍ အရဟတ္တမဂ်အထိ ပရိယာယ်စင်ကြယ်မှုဖြစ်၍ အရဟတ္တဖိုလ်တည်မှ မုချစင်ကြယ်မှုဖြစ်ကာ မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်နိုင်သည်။</p> <h3>ရဟန္တာနှင့် မကောင်းကျိုး</h3> <p>ရဟန္တာမဖြစ်မီ ပြုထားသမျှ အကုသိုလ်ကံသည် ဤ နောက်ဆုံးဘဝ၌ အကျိုးပေးသည်၊ တမလွန်ကား (ခန္ဓာမရပြီဖြစ်၍) ကောင်းကျိုး မကောင်းကျိုး မရှိတော့ပါ။</p> <h3>၂ ပဓာနသုတ်</h3> <p>လုပ်နိုင်ခဲသောအလုပ် ၂-မျိုးမှာ-<br> လူများအတွက် ဆွမ်း သင်္ကန်း ကျောင်း ဆေး လှူဒါန်းဖို့အလုပ်၊ ရဟန်းတော်များအတွက် ဥပဓိကင်းရာ နိဗ္ဗာန်ရဖို့ အလုပ်ဖြစ်သည်။ ဤအလုပ် ၂-မျိုးတွင် နိဗ္ဗာန်ရဖို့အလုပ်သာ အမြတ်ဆုံးဖြစ်ရာ ဤသာသနာတော်၌ နိဗ္ဗာန်ရဖို့အလုပ် လုပ်ရမည်ဟု ကျင့်ကြဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဒါနပြုနိုင်ခဲပုံ ၄-တောင်ပိတ်ပိုင်း၊ ဆွမ်းဆန်တလက်ခုပ်၊ သစ်ရွက်မိုးကျောင်း၊ ဆေးအနည်းငယ်ကိုသော်မျှ လှူကြဟုဆိုဖို့ရာ ထုတ်လှူဖို့ရာ ခဲယဉ်းသည်၊ ၂-ဘက် စစ်<br> <br>စာမျက်နှာ-341 <hr> မြေပြင် ဝင်ရသည်နှင့် တူလှ၏၊ ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်က အလှူပေးခြင်း၊ စစ်တိုက်ခြင်း အတူတူဟု ဟောတော်မူသည်။<br> အနည်းငယ်သော လှူဖွယ်တို့ကိုပင်ဖြစ်စေ ယုံကြည်မှုရှိမှ လှူနိုင်သည်၊ အရှင်ကား ထိုဒါနကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ ချမ်းသာရသည်။</p> <h3>၃။ တပနီယသုတ်၊ ၄၊ အတပနီယသုတ်</h3> <p>ပူပန်စေတတ်သော တရား ၂-မျိုးမှာ ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးကို ပြုကျင့်၍ ကောင်းမှု ၃-မျိုးကို မပြုကျင့်သော သူများသည် ငါကား ပြစ်မှု ၃-မျိုး ပြုကျင့်မိပြီဟု ပူပန်သည်၊ ကောင်းမှု ၃-မျိုး မပြုကျင့်မိဟု ပူပန်သည်၊ ဤ ၂-မျိုးတို့တည်း၊ အပြန်အားဖြင့် ကောင်းမှုပြု၍ ပြစ်မှုမပြုသူတို့မှာ မပူပန်ရဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကာယကံပြစ်မှု တရားခံများ</h3> <p>နန္ဒဘီလူး၊ နန္ဒလုလင်၊ နန္ဒနွားသတ်သမား၊ ဒေဝဒတ်နှင့်ညီနောင် ၂-ဦးတို့မှာ လောကသံသရာ ၂-ဖြာလုံး စိတ်ပူပန် ဆင်းရဲကြသည်။ အစ်ကိုက ညီကိုသတ်<br> ညီနောင် ၂-ဦး နွားသတ်ပြီး အသား ၂-ပုံ ပုံကြစဉ် ကလေးများလို ဤအူတွေ ကျွန်တော့ပေးပါ”ဟု ညီက အစ်ကိုထံ တောင်းသည်၊ “၂-ပုံ ပုံထားသည်၊ အပိုဘာကို လိုချင်ရတာလဲ”ဟု အစ်ကိုက ပြောဆိုပြီး ညီကိုရိုက်ရာ ညီသေသွားသည်။</p> <p>ထိုအခါမှ စ၍ စိတ်သောကဖြစ်ကာ ရပ်လေရာ ထိုင်လေရာမှာ ထိုအကြောင်း တွေးမိပြီး စိတ်သက်သာမှု မရတော့၊ စားသောက်သမျှလည်း ကိုယ်မှာ ဩဇာမဖြစ်ပဲ အရိုးအရေသာ ကျန်တော့သည်၊ မထေရ်တစ်ပါးမြင်၍ မေးရာ အကြောင်းမှန် လျှောက်ထား ရှာ၏။ သေသော် ငရဲ၌ ဖြစ်ရသည်။<br> ဝစီကံပြစ်မှု တရားခံများမှာ သုပ္ပဗုဒ္ဓသာကီဝင်၊ ကောကာလိက စသည်တို့ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>၅-ဥပညာသသုတ်</h3> <p>ဈာန်စသည်မျှသော ကုသိုလ်တရားတို့၌ မရောင့်ရဲခြင်း၊ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ် နိဗ္ဗာန်ရောက်အောင် ဝီရိယ မဆုတ်ခြင်းဟူသော တရား ၂-မျိုးဂုဏ်ကို ငါဘုရား ထိထိခိုက်ခိုက် သိပြီ၊ ငါသည် “ခန္ဓာကိုယ်၌ အရေအကြော အရိုးသာ ကျန်ချင်ကျန်ပေစေ၊ အသားအသွေး ခန်းခြောက်ချင်ခန်းခြောက်ပေစေ၊ ယောက်ျား<br> <br>စာမျက်နှာ-342 <hr> တို့၏ စွမ်းအားဖြင့် ရောက်အပ်သော အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် စသော ၃-ပါးသို့ မရောက်သမျှ ဝီရိယမချ”ဟု မဆုတ်မနစ် အားထုတ်၏။ ငါသည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် စသော ၃-ပါးကို အားထုတ်ခြင်းဖြင့် ရောက်အပ်ပြီ။</p> <p>သင်တို့သည်လည်း “ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ဖြာနှင့်အညီ ယောက်ျားတို့ စွမ်းအားဖြင့် ရောက်အပ်သော ဈာန်မဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်မရောက်သေးသမျှ ဝီရိယမချ”ဟု မဆုတ်မနစ် အားထုတ်ကြ၊ သင်တို့သည်၊ လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင် ရောက်သူများ လိုလားအပ်သော အရဟတ္တဖိုလ်သို့ မကြာမီ ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်သိရောက် နေကြရပေမည်။</p> <p>ထိုကြောင့် “ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ဖြာနှင့်အညီ ယောက်ျားတို့ စွမ်းအားဖြင့် ရောက်အပ်သော ဈာန်မဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်ကို မရောက်သေးသမျှ ဝီရိယမချ”ဟု ကျင့်ရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မရောင့်ရဲခြင်း၊ ဝီရိယ မဆုတ်ခြင်းဟူသော တရား ၂-ပါးကိုမှီ၍ ဘုရားဖြစ်တော် မူခဲ့ကြောင်း၊ သင်တို့လည်း ထိုအတိုင်း အားထုတ်သင့်ကြောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၆-သညောဇနသုတ်</h3> <p>သံယောဇဉ်၏ အကြောင်းဖြစ်ကုန်သော တေဘူမက တရားတို့၌ သာယာသောအားဖြင့် ရှုခြင်း၊ ငြီးငွေ့သောအားဖြင့် ရှူခြင်းဟု တရား ၂-မျိုးရှိရာ သာယာသောအားဖြင့် ရှုနေသူသည် တပ်မက်ခြင်းရာဂ၊ ပြစ်မှားခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်းမောဟကို မပယ်ဖျောက်နိုင်ရကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုခြင်း၊ သေခြင်း၊ စိုးရိမ်ခြင်း၊ ငိုကြွေး မြည်တမ်းခြင်း၊ ဆင်းရဲခြင်း၊ နှလုံးမသာမယာခြင်း၊ ပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်းတို့မှ မလွတ်နိုင်၊ ဝဋ်ဆင်းရဲမှ မလွတ်မြောက်နိုင်။</p> <p>ငြီးငွေ့သောအားဖြင့် ရှူသူသာ ရာဂ ဒေါသ မောဟကို ပယ်စွန့်နိုင်၍ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း စသည်တို့မှ လွတ်ကင်းနိုင်၊ ဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်နိုင်သည်။</p> <h3>၇-ကဏှသုတ် ၈-သုက္ကသုတ်</h3> <p>မည်းညစ်သော တရား ၂-ပါးမှာ-<br> မကောင်းမှုမှ မရှက်ခြင်း အဟိရိက၊ မထိတ်လန့်ခြင်း အနောတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်၍ ဖြူစင်သော တရား ၂-ပါးမှာ ရှက်ခြင်းဟီရိ၊ ထိတ်လန့်ခြင်း ဩတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။ (အဟိရိက အနောတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်လျှင် စိတ်အစဉ် မဖြူစင်တော့ပဲ ဟိရီဩတ္တပ္ပများ ဖြစ်မှ ဖြူစင်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-343 </p><hr> <h3>၉-စရိယသုတ်</h3> <p>လောကကို စောင့်ရှောက်ကုန်သော ဖြူစင်သော တရား ၂-ပါးမှာ ဟိရိဩတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်သည်၊ ယင်း ၂-ပါး မစောင့်ရှောက်လျှင် ဤလောက၌ အမိ၊ မိကြီး၊ မိထွေး၊ ဦးရီး၏ မယား၊ ဆရာ၏ မယား၊ ရိုသေလေးစားအပ်သူတို့၏ မယားဟု မထင်ရှား မသိသာကုန်ရာ၊ ယင်းသို့ မသိသာလျှင် လောကသည် ဆိတ် သိုး ကြက် ဝက် အိမ်ခွေး တောခွေးများလို ရောယှက်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်ရာ၏၊ ဤ ၂-ပါး စောင့်ရှောက်မှု ကြောင့်သာ အမိ မိကြီး မိထွေး စသည် ထင်ရှားသိသာကုန်သည်။</p> <h3>၁၀-ဝဿူပနာယိကသုတ်</h3> <p>ဝါကပ်ခြင်း ၂-မျိုးမှာ ပုရိမဝါ၊ ပစ္ဆိမဝါတို့ဖြစ်သည်။</p> <p>ပထမဗောဓိ ဝါ ၂၀-အတွင်း ဝါကပ်ခြင်းကို ဘုရားရှင် မပညတ်ရသေးသဖြင့် ရဟန်းတော်များ ကာလမရွေး သွားလာနေကြသည်၊ ထိုကိုလူများမြင်၍ “ရဟန်းတော်များ ခရီးချည်း သွားနေကြသဖြင့် မြက်ပင်များ အနင်းခံရ၊ သတ္တဝါငယ်များ သေကျေပျက်စီးကြသည်၊ သာသနာပတိတ္တိများသော်မှ ဝါတွင်းနေရာမြဲကြ၊ ငှက်များသော်မှ အသိုက်မြဲကြသည်”ဟု ကဲ့ရဲ့သည်ကိုအကြောင်းပြု၍ ဤဝါဆို ဝါကပ် သိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်၍ ဝါကပ်ခြင်း ၂-မျိုးမိန့်။</p> <h3>၂-အဓိကရဏဝဂ်</h3> <p>၁၁။ အား ၂-မျိုးမှာ ဆင်ခြင်ခြင်းအား = ပဋိသင်္ခါနဗလ၊ ပွားများခြင်းအား=ဘာဝနာဗလတို့ ဖြစ်သည်၊ ထိုအား ၂-မျိုးတွင် ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခု၏ အကျိုးသည် မျက်မှောက်တမလွန်၌ ယုတ်ညံ့ဆိုးဝါးသည်ဟု အချို့သူများ ဆင်ခြင်ကာ ပြစ်မူ ၃-ခုကိုပယ်၍ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပွားများသည်၊ သီလက္ခန္ဓ စသည်ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို စင်ကြယ်စွာစောင့်ရှောက်သည်၊ ဤကား ပဋိသင်္ခါနဗလ မည်သည်။</p> <p>သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏အားသည် ဘာဝနာဗလမည်သည်၊ ထိုအားကိုစွဲ၍ ရာဂ ဒေါသ မောဟကို ပယ်စွန့်နိုင်ရကား အကုသိုလ်မပြု၊ မကောင်းမှု မမှီဝဲတော့ပါ၊ ဤကား ဘာဝနာ ဗလမည်သည်။</p> <p>၁၂။ နောက်သုတ်များ၌ ပဋိသင်္ခါနဗလကို အတူဟော၍ ဘာဝနာ ဗလကိုသာ ဒုတိယသုတ်၌ ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး၊ တတိယသုတ်၌ ဈာန် ၄-ပါးကို ဟောသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-344 <hr> ၁၄။ အကျဉ်းအားဖြင့် တရားဟောခြင်း၊ အကျယ်အားဖြင့် တရားဟောခြင်းဟု ဘုရား တရားဟောပုံ ၂-မျိုးတွင် မာတိကာမျှ ပြဟောလျှင် အကျဉ်း၊ မာတိကာကို အကျယ်ထောက်ဟောလျှင် အကျယ်ဟောခြင်းမည်သည်၊ မာတိကာ မထားစေကာမူ အကျယ်ထောက်ဟောသမျှ ဝိတ္ထာရဒေသနာပင်တည်း။</p> <p>အကျဉ်းအားဖြင့်ကား ပညာမြင့်သူ၊ အကျယ်ကား ပညာရှိသူတို့ဖို့ဖြစ်သည်၊ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ဦးတွင် အကျဉ်းကား ဥဂ္ဃဋိတညူပုဂ္ဂိုလ်၊ အကျယ်ကား ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-ဦးတို့ဖို့တည်း။</p> <p>၁၅။ အဓိကရုဏ်းတစ်ခု၌ အာပတ်သင့်သော ရဟန်းနှင့် စောဒနာသော ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်မိမိ မဆင်ခြင်လျှင် အငြင်းပွားမှု ရှည်ကြာ၍ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်းဖြစ်မည်၊ ရဟန်းများလည်း ချမ်းသာစွာနေရမည်မဟုတ်၊ ၂-ဦးလုံးဆင်ခြင်မှ အငြင်းပွားမှုအချိန် တိုခြင်းစသော အကျိုးများရမည်။</p> <h3>အာပတ်သင့်သော ရဟန်း ဆင်ခြင်ပုံ</h3> <p>ကိုယ်မှုဆိုင်ရာ အာပတ်တစ်ခုသင့်သော ငါ့ကို ထိုရဟန်းမြင်သည် မသင့်လျင်မမြင်ရာ၊ မြင်သောကြောင့်သာ မကျေနပ်၍ မကျေနပ် သော စကားကို ထိုရဟန်းဆိုသည်။ အဆိုခံရသော ငါသည် မကျေနပ်၍ သူတစ်ပါးကို ပြောကြားသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအကြောင်း၌ အခွန်မဆောင်ပဲ ကင်းရှောင်သူသို့အပြစ် ကျရောက်သလို ငါသို့သာအပြစ် ကျရောက်သည်ဟု ဆင်ခြင်သည်။</p> <h3>စောဒနာသော ရဟန်းဆင်ခြင်ပုံ</h3> <p>ကိုယ်မှုဆိုင်ရာ အာပတ်တစ်ခုသင့်သော ဤရဟန်းကို ငါမြင်သည်၊ မသင့်လျှင် မမြင်ရာ၊ မြင်သောကြောင့်သာ မကျေနပ်၍ မကျေနပ်သော စကားကို ငါဆိုမိသည်၊ အဆိုခံရသော ဤရဟန်းသည် မကျေနပ်၍ သူတစ်ပါးကို ပြောကြားသည်၊ ထို့ကြောင့် ဤအကြောင်း၌ အခွန်မဆောင်ပဲ ကင်းရှောင်သူသို့ အပြစ်ကျရောက်သလို ငါသို့သာ အပြစ်ကျရောက်သည်ဟု ဆင်ခြင်သည်၊ ရဟန်း ၂-ဦးလုံး အသီးသီး ဆင်ခြင်၍ အငြင်းပွားမှု အချိန်တိုမည်၊ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်း ဖြစ်မည်မဟုတ်၊ ရဟန်းများလည်း ချမ်းသာစွာနေရမည်။</p> <h3>အဓိကရုဏ်း ၄-မျိုး</h3> <p>ဝိဝါဒ၊ အနုဝါဒ၊ အာပတ္တိ၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟု ၄-မျိုးရှိသည်၊ သံဃာ၌ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်နေလျှင် ပရိယတ္တိသင်ကြားခြင်း၊ ပဋိပတ္တိအားထုတ်ခြင်းများ လစ်ဟင်း၍ သမာဓိပျက်၊ တရားထူးများမတွေ့နိုင်၊ သံဃာများ ဆင်းရဲကြရသည်။</p> <p>၁၆။ ပုဏ္ဏားတစ်ယောက်သည် ဘုရားရှင်အား သတ္တဝါသေပြီးနောက် ငရဲနှင့်နတ်ပြည်သို့ ရောက်ခြင်း၏ အကြောင်းကို မေးလျှောက်ရာ မတရား မမျှတသောအကျင့်ကြောင့် ငရဲရောက်၍ တရားမျှတသော အကျင့်ကြောင့် နတ်ပြည် ရောက်သည်ဟုမိန့်။ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-345 </p><hr> <h3>ပုစ္ဆာ ၂-မျိုး</h3> <p>အဘယ်သည် ကုသိုလ် အကုသိုလ်ပါနည်း၊ အမေးကား အဂါရိက ပုစ္ဆာလူများဆိုင်ရာ အမေးဖြစ်၍ ခန္ဓာ ၅-ပါး စသော အမေးကား အနဂါရိကပုစ္ဆာ = ရဟန်းတော်များဆိုင်ရာ အမေးဖြစ်သည်၊ ငရဲနှင့် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ပုဏ္ဏားမေးသည်မှာ အဂါရိကပုစ္ဆာဖြစ်သည်။</p> <h3>အကျင့် ၂-မျိုး</h3> <p>အကုသိုလ်ကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးသည် မတရား မမျှတသော အကျင့်ဖြစ်၍ ကုသိုလ်ကမ္မပထတရား ၁၀-ပါးသည် တရားမျှတသော အကျင့်ဖြစ်သည်။</p> <h3>သရဏဂုံဆိုင်ရာမှတ်ဖွယ်...</h3> <p>ဆင်းရဲဖျောက် ချမ်းသာရောက်စေနိုင်သော ရတနာ ၃-ပါးသည် သရဏ၊ ရတနာ ၃-ပါးကို ကြည်ညိုလေးစား အားထားသော စိတ္တုပ္ပာဒ်သည် သရဏဂုံ၊ ထိုစိတ်ရှိသူသည် သရဏဂုံတည်သူ မည်သည်၊ သရဏဂုံအပြား ၂-ပါးတွင် အရိယာတို့၏ မဂ်ခဏ၌ နိဗ္ဗာန်အာရုံပြု၍ ရတနာ ၃-ပါး၌ ကိစ္စပြည့်စုံခြင်းသည် လောကုတ္တရာ သရဏဂုံမည်၍ ပုထုဇဉ်များ၏ ညစ်ညူးကြောင်းပယ်ကာ ရတနာ ၃-ပါးလျှင် အာရုံပြု၍ ပြည့်စုံခြင်းသည် လောကီသရဏဂုံမည်သည်။</p> <h3>သရဏဂုံတည်ပုံ ၄-မျိုး-</h3> <p>ရတနာ ၃-ပါးအား မိမိကိုယ်ကို စွန့်လွှတ်ခြင်းသည် အတ္တသန္နီယျာတန၊ ရတနာ ၃-ပါးလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသူ၏ အဖြစ်သည် တပ္ပရာယနတာ၊ ရတနာ ၃-ပါး၏ တပည့်အဖြစ် ကပ်ရောက်ခြင်းသည် သိဿဘာဝူပဂမန၊ ရတနာ ၃-ပါးတို့၌ အလွန်နှိမ်ချ တုပ်ဝပ်ခြင်းသည် ပဏိပါတ မည်သည်။</p> <h3>ပဏိပါတ ၄-မျိုး-</h3> <p>ဉာတိ၊ ဘယ၊ အာစရိယ၊ ဒက္ခိဏေယျဟု ၄-မျိုးရှိရာ “ဘုရားရှင်ကား လောက၌ အမြတ်ဆုံး အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်” ဟု ဒက္ခိဏေယျ အနေဖြင့် ရှိခိုးခြင်းသာ သရဏဂုံဖြစ်သည်။</p> <p>ငါတို့ဆွေမျိုးဘုရားဟု ဆွေမျိုးဖြစ်ခြင်း-ဉာတိ၊ ရှိမခိုးလျှင် အကျိုးမဲ့ ပြုချင်ပြုမည် ဟု ကြောက်ခြင်း ဘယ၊ ဘုရားလောင်းဘဝက အတတ်ပညာ၊ ဘုရားဖြစ်ပြီးလည်း အဆုံးအမ ပေးသော ဆရာဖြစ်သည်ဟု ဆရာဖြစ်ခြင်း အာစရိယအနေဖြင့်ရှိခိုးလျှင် သရဏဂုံ မဖြစ်ပါ။</p> <h3>သရဏဂုံပျက်မပျက်-</h3> <p>သရဏဂုံတည်ပြီးသူသည် သာသနာပ တိတ္ထိကို ဆွေမျိုးဖြစ်၍၊ မင်းကိုကြောက်၍၊ အတတ်သင်ပေးသူကို ဆရာဖြစ်၍ ရှိခိုးလျှင် သရဏဂုံ မပျက်၊ အမြတ် အနေအားဖြင့် ရှိခိုးမှသာ ပျက်သည်။</p> <p>သရဏဂုံကျိုး-လောကုတ္တရာ သရဏဂုံ၏ မုချကျိုး ဖိုလ် ၄-ပါး၊ အာနိသင်ကျိုးမှာ ဒုက္ခအားလုံးကုန်ခြင်း၊ သစ္စာသိမြင်ခြင်း၊ သင်္ခါရကို နိစ္စ သုခ စသည် မယူဆခြင်း၊ ပဉ္စာနန္တရိယကံ မလွန်ကျူးခြင်းစသည်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-346 <hr> လောကီသရဏဂုံ၏ မုချကျိုးကား ဘဝသမ္ပဒါ၊ ဘောဂသမ္ပဒါတို့နှင့် အပါယ်မကျ ခြင်းစသည်တို့တည်း။ နတ် ၈-သောင်းနှင့်ရောက်လာသော သိကြားမင်းအား ရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်က “သရဏဂုံတည်ခဲ့သော နတ်ကား အခြားနတ်များကို နတ်၌ဖြစ်သော အာယု ဝဏ္ဏ သုခ ယသ အဓိပတေယျ ရူပ သဒ္ဒ ဂန္ဓ ရသ ဖောဋ္ဌဗ္ဗ ၁၀-ဌာန သာလွန်ကြောင်း မိန့်သည်။ ဝေလာမသုတ် စသည်တို့နှင့် စပ်၍လည်း သရဏဂုံ အကျိုးထူး သိအပ်သည်။</p> <h3>ညစ်ညူးကြောင်းများ—</h3> <p>လောကီသရဏဂုံအတွက် မသိမှု၊ သံသယရှိမှု၊ အမြင်မှားမှု စသည်တို့ကြောင့် ညစ်ညူးတတ်၍ အာနုဘော်မကြီးမားနိုင်၊ လောကုတ္တရာ သရဏဂုကား ညစ်ညူးကြောင်း မရှိပါ၊ လောကီ သရဏဂုံသည် အပြစ်ရှိ, မရှိ ၂-ပါးပြား၍ လောကုတ္တရာသရဏဂုံကား အပြားမရှိပါ၊ အရိယာသည် ဘဝပြောင်းသော်မှ တိတ္ထိများကို ဆရာမညွှန်းတော့ပေ။</p> <h3>ဥပါသကဆိုင်ရာ မှတ်ဖွယ်-</h3> <p>ရတနာ ၃-ပါးဆည်းကပ်သူလူသည် ဥပါသက ဆည်းကပ်တတ်သောကြောင့် ဥပါသက၊ ၅-ပါး သီလသည် ဥပါသကသီလ၊ လက်နက်၊ သတ္တဝါ၊ အသား၊ အရက်၊ အဆိပ် ဤ ၅-ပါး ကုန်သွယ်မှုကို ရှောင်၍ တရားမျှတစွာ အသက်မွေးခြင်းသည် အာဇီဝ၊ သီလ-အာဇီဝ ၂-ပါးပျက်လျှင် ဝိပတ္တိ၊ သီလ-အာဇီဝ ၂-ပါး ပြည့်စုံလျှင် သမ္ပတ္တိမည်သည်။</p> <p>သတ္တိဖြစ်အောင် သဒ္ဓါရှိခြင်း၊ သီလရှိခြင်း (ကောကုဟလ)ကို မင်္ဂလာဟု မယူဆခြင်း၊ ကံကိုသာ ယုံ၍ မင်္ဂလာကို မယုံခြင်း၊ သာသနာပ၌ အလှူခံကို မရှာပဲ ဤသာသနာ၌သာ ကျေးဇူးပြုခြင်း၊ ဤ ၅-ပါး ပြည့်စုံရသည်၊ ပြည့်စုံလျှင် ရတနာ ကြာပဒုမ္မာ ကြာပုဏ္ဏရိုက်နှင့်တူသော ဥပါသကဖြစ်၍ အပြန်အားဖြင့် ဝိပတ္တိဖြစ်လျှင် ဒွန်းစဏ္ဍား အညစ်အကြေး စက်ဆုပ်ဖွယ် ဥပါသက ဖြစ်သည်။</p> <p>၁၇။ ဇာဏုဿောဏိ မည်သော ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံတော်ရောက်လာပြီး သတ္တဝါများ သေပြီးနောက် ငရဲသို့ ရောက်ရကြောင်းများကို မေးလျောက်ရာ ပြုခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ မပြုခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း ရောက်ရသည်ဟု ဘုရားရှင် ဖြေတော်မူလိုက်သည်၊ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ဒုတိယအမေးကိုလည်း ပြုခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ မပြုခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း ရောက်ရသည်ဟုပင် ဖြေတော်မူရာ အဓိပ္ပာယ် မသိသဖြင့် အကျယ်ဟောတော်မူပါဟု ထပ်လျှောက်သည်။</p> <p>ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခုကိုသာပြု၍ ကောင်းမှု ၃-ခုကို မပြုသော အချို့သတ္တဝါတို့သည် သေပြီးနောက် ငရဲရောက်၍ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကိုသာပြု၍ ပြစ်မှု ၃-ခုကို မပြုသော အချို့သောသတ္တဝါသည် နတ်ပြည်ရောက်ရသည် ဟု မိန့်မှ သဘောကျ သရဏဂုံတည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-347 <hr> ဇာဏုဿောဏိပုဏ္ဏား–<br> ဇာဏုဿောဏိ အမျိုး အလိုက် ရအပ်သော မင်းအပူဇော်ခံ ရာထူးတစ်ခု၏ အမည်ဖြစ်သည်၊ “ရဟန်း ဂေါတမကား ပညာရှိဟု နာမည်ကြီးသည်၊ သူသိသလောက်တော့ ငါတို့သိမှာပါ၊ ငါတို့ထက် ပိုမသိနိုင်”ဟု ယင်းပုဏ္ဏားသည် ထင်တလုံးဖြင့် မာနတံခွန်ထူကာ ပရိသတ်များစွာဖြင့် ဘုရားထံလာလျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင် မြင်တော်မူ၍ ပုဏ္ဏား မသိနိုင်အောင် ပြု မပြု အကြောင်း ၂-ပါးကြောင့် ငရဲရောက်သည်ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။ ပြု မပြု အကြောင်း ၂-ပါးကြောင့် ငရဲရောက်သည်ဟူသော စကားကိုပင် ဉာဏ်မမီနိုင်သော ပုဏ္ဏားသည် ဤမျှဖြင့် ရပ်နေလျှင် ပုဏ္ဏားများအလယ်မှာ “သင်မာန်ထောင်လွန်းသည်၊ စကား တခွန်းမျှဖြင့် ဘာမှမဆိုနိုင်”ဟု အပြစ်တင်စရာဖြစ်နေမည်၊ ထို့ကြောင့် ရှုံးသော်လည်း မရှုံးသလိုလို တဖန် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ထပ်မေးလျှောက်သည်။ ဒုတိယပုစ္ဆာဖြင့် ပထမ ပုစ္ဆာကို သိလိမ့်မည်၊ ပ-ဖြင့် ဒုကိုလည်း သိလိမ့်မည်ဟု ထင်နေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကလည်း ပုဏ္ဏားမသိနိုင်အောင်ပင် ပြုမပြုကြောင့်ပင် နတ်ပြည် ရောက်သည်ဟု ဖြေလိုက်ပြန်ရာ ဉာဏ်မမီသော ပုဏ္ဏားသည် “ဤယောက်ျားမြတ်ထံ ရောက်လျက် မသိပဲ ပြန်မသွားသင့်၊ မိမိအယူပယ်ကာ ရဟန်းဂေါတမ နောက်လိုက်ပြီး အကျိုးစီးပွား ရှာမှီးကာ ဘဝလမ်းကြောင်း သုတ်သင်မည်”ဟု ကြံပြီး အကျယ်ဟောတော်မူပါ ဟု လက်မြှောက်အရှုံးပေးတော့သည်။</p> <p>၁၈။ ဘုရားထံမှောက်ရောက်လာသော အာနန္ဒာကို ဘုရားရှင်က “ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခုကို မပြုအပ်”ဟု ဟောတော်မူလိုက်သည်။ “ပြုလျှင် ဘယ်အပြစ်ပုံသေပါနည်း” ဟုလျှောက်ရာ “ပြုလျင် မိမိကိုယ်ကို မိမိစွပ်စဲခြင်း၊ ပညာရှိများ သိမြင်လျင် ကဲ့ရဲ့ခြင်း၊ မကောင်းသတင်း ဖြစ်ခြင်း၊ တွေဝေ၍ သေရခြင်း၊ သေလျှင်ငရဲရောက်ရခြင်း အပြစ် ၅-မျိုး ပုံသေဖြစ်မည်”ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပြုသင့်ကြောင်း၊ ပြုလျှင် အပြန်အားဖြင့် အကျိုး ၅-မျိုး၊ သေလျှင် နတ်ပြည်ရောက်သည်အထိ ရမည်ဖြစ်ကြောင်းမိန့်သည်။</p> <p>၁၉။ ဘုရားရှင်က ရဟန်းတော်များကို အကုသိုလ်ပယ်ကြ၊ သင်တို့ ပယ်စွမ်းနိုင် ကြသည်၊ မစွမ်းနိုင်လျှင် ပယ်ကြဟု ငါမဟော၊ စွမ်းနိုင်သေးကြောင့်သာ ပယ်ကြဟု ငါဟောသည်။</p> <p>အကုသိုလ်ကိုပယ်ခြင်းသည် စီးပွားမဲ့ဖို့ ဆင်းရဲဖို့ဖြစ်လျှင် ပယ်ကြဟု ငါမဟော၊ စီးပွားရှိဖို့ ချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ခြင်းကြောင့်သာ ပယ်ကြဟု ငါဟောသည်။</p> <p>ကုသိုလ်ကို ပွားကြ၊ သင်တို့ ပွားစွမ်းနိုင်ကြသည်၊ မစွမ်းနိုင်လျှင် ပွားကြဟု ငါ မဟော၊ စွမ်းနိုင်သောကြောင့်သာ ပွားကြဟု ငါဟောသည်၊ ကုသိုလ်ကိုပွားခြင်းသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-348 <hr> စီးပွားမဲ့ဖို့ ဆင်းရဲဖို့ဖြစ်လျှင် ပွားကြဟု ငါမဟော၊ စီးပွားရှိဖို့ ချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ခြင်းကြောင့်သာ ပွားကြဟု ငါဟောသည်ဟု မိန့်သည်။<br> ၂၀။ သာသနာတော် ပျက်စီးကွယ်ပျောက်ကြောင်း တရား ၂-မျိုးမှာ<br> မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောပုဒ်ဗျည်း၊ မကောင်းသဖြင့် သိအပ်သော အနက်တို့ဖြစ်၍ သာသနာတော် တည်တံ့ကြောင်း မပျက်စီး မကွယ်ပျောက်ကြောင်း တရား ၂-မျိုးမှာ ကောင်းစွာထားအပ်သော ပုဒ်ဗျည်း၊ ကောင်းစွာသိအပ်သော အနက်တို့ ပင်ဖြစ်သည်ဟု အပြန်အားဖြင့် မိန့်သည်။</p> <h3>၃-ဗာလဝဂ်</h3> <p>၂၂။ လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ-<br> မိမိအပြစ်ကို အပြစ်ဟု မရှုသူ၊ တောင်းပန်ဝန်ချသူ၏ အပြစ်ကို တရားသဘောအတိုင်း လက်မခံသူတို့ ဖြစ်သည်၊ အပြစ်ဟုရှုသူ လက်ခံသူ ဟု ပညာရှိ ၂-မျိုးကိုလည်း အပြန်အားဖြင့် မိန့်သည်။<br> ၂၃။ ဘုရားရှင်ကို မဟုတ်မမှန် ပြောဆိုစွပ်စွဲတတ်သူ ၂-မျိုးမှာ-<br> ဒေါသကိန်း၍ ဒေါသသည် ဖျက်ဆီးအပ်သူ၊ မကောင်းသောယူခြင်းဖြင့်ယူသော သဒ္ဓါလွန်ကဲ သူတို့ဖြစ်သည်၊ ပထမပုဂ္ဂိုလ်မှာ “ရဟန်းဂေါတမအား တရားထူးမရှိ” စသည်ပြောဆိုသော သုနက္ခတ်လို အစားဖြစ်သည်၊ ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ်မှာ ဉာဏ်မပါ သဒ္ဓါသာလွန်သူ ဖြစ်၍ ဘုရားရှင်သည် အားလုံး လောကုတ္တရာဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဆံစသော ၃၂-ပါးသော ကာယလည်း လောကုတ္တရာသာ စသည်ဖြင့် အမှားယူ၍ ဘုရားကို စွပ်စွဲ တတ်သည်။</p> <p>၂၄။ ဘုရားရှင် မဟောပြောအပ်သည်ကို ဟောပြောအပ်သည်ဟုပြသူ၊ ဟောပြောအပ်သည်ကို မဟောပြောအပ်ဟုပြသူ ၂-မျိုးတို့သည်လည်း မဟုတ်မမှန် ပြောဆို စွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်၍ ဘုရားရှင် မဟောပြောအပ်သည်ကို မဟောပြောအပ်၊ ဟော ပြောအပ်သည်ကို ဟောပြောအပ်ဟု ပြသူ ၂-မျိုးမှာ မစွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်သည်။</p> <p>၂၅။ ဆောင်၍သိအပ်သော အနက်ရှိသော နေယျတ္ထသုတ်ကို တိုက်ရိုက်သိအပ်သော အနက်ရှိသော နီတတ္ထသုတ်ဟုပြသူ၊ နီတတ္ထ သုတ်ကို နေယျတ္ထသုတ်ဟုပြသူ ၂-မျိုးတို့သည်လည်း စွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်၍ နေယျတ္ထကို နေယျတ္ထ၊ နီတတ္ထကို နီတတ္ထ ဟု ပြသူ ၂-မျိုးမှာ မစွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်သည်။</p> <h3>နီတတ္ထ နေယျတ္ထ၌မှတ်ဖွယ်</h3> <p>“ချစ်သားတို့၊ ၄-ယောက်ကုန်သော ဤပုဂ္ဂိုလ်တို့ သည်”-စသော သုတ္တန်များကား နေယျတ္ထမည်သည်။ မှန်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-349 <hr> ဟု ဘုရားရှင်မိန့်သော်လည်း ပရမတ္ထအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သည် မရှိရကား ဆောင်သိအပ်သော အနက်ရှိသော နေယျတ္ထသုတ်မည်သည်၊ ဤလူမိုက်ကား နီတတ္ထဟုပြသည်။</p> <h3>လူမိုက်ယူဆပုံမှာ</h3> <p>ပရမတ္ထအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်မရှိလျှင် “ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်”စသော စကား ဘုရားမဟောရာ၊ ယခုကား ဟောထားသောကြောင့် ပရမတ္ထအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ် ရှိသည်ဟု ယူသည်။</p> <h3>နီတတ္ထဟူသည်...</h3> <p>အနိစ္စ ဒုက္ခဟု ဟောရာ၌ အနိစ္စသာ ဒုက္ခသာဟု တိုက်ရိုက်နက် မှတ်ရမည်၊ လူမိုက်ကား နေယျတ္ထဟု ကြံကာ နိစ္စမည်သည် ရှိသေးသည်၊ သုခမည်သည် ရှိသေးသည်ဟု ယူသည်။<br> ၂၇။ ဖုံးလွှမ်းအပ်သော မကောင်းမှုရှိသူအတွက်<br> ငရဲ တိရစ္ဆာန် ဂတိ ၂-မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးပုံသေ၊ မကောင်းမှု မရှိသူအတွက် နတ် လူ ဂတိ ၂-မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးပုံသေသည်၊ ထို့အတူ အမြင်မှား မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် ငရဲတိရစ္ဆာန်၊ အမြင်မှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် နတ် လူ ဂတိ ၂-မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးပုံသေသည် မိန့်သည်။</p> <p>သီလမရှိသူအား ငရဲတိရစ္ဆာန်၊ သီလရှိသူအား နတ် လူ ဂတိ ၂-မျိုးစီတို့ကို ခံယူအပ်ကုန်သည် မိန့်သည်။</p> <p>၃၁။ ဘုရားရှင် တောကျောင်းမှီဝဲရာ၌ ဆင်ခြင်တော်မူသော အကြောင်း ၂-မျိုး မှာ-မျက်မှောက်ဘဝ၌ ဈာန ဖလသမာပတ်ဖြင့် ချမ်းသာစွာနေခြင်းကို ဆင်ခြင်ခြင်း၊ နောင်လာသူများကို အစဉ်သနားခြင်းတို့ ဖြစ်သည်၊ တောကျောင်းဟူရာ၌ အဘိဓမ္မာအလို မုချအားဖြင့် တံခါးခုံမှ အပြင်အရပ်အားလုံး ယူရသော်လည်း ဤ၌ကား အနည်းဆုံး လေးအပြန် ၅၀၀-ရှိ၍ အာရညကင်ဓုတင်ကို ပြီးစေနိုင်သော လူများ ကျက်စားရာမဟုတ်မူ၍ အစွန်ကျကာ အလွန်ဝေးကွာသော အရပ်ကို ယူရမည် မိန့်သည်။</p> <p>၃၂။ ဝိဇ္ဇာအဖို့ အစု၌ဖြစ်သော တရား ၂-မျိုးမှာ-<br> စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်း သမထ၊ သင်္ခါရတို့ကို ရှုဆင်ခြင်ခြင်း ဝိပဿနာတို့ ဖြစ်သည်၊ သမထကိုပွားလျှင် စိတ်ကို ပွားများစေအပ်သော အကျိုး၊ စိတ်ကိုပွားများလျှင် တပ်မက်ခြင်းရာဂကို ပယ်နိုင်သော အကျိုးကို ရရှိခံစားနိုင်သည်။</p> <p>ဝိပဿနာကိုပွားလျှင် ပညာကို ပွားများစေအပ်သောအကျိုး၊ ပညာကို ပွားများလျှင် မသိခြင်းအဝိဇ္ဇာကို ပယ်နိုင်သောအကျိုးကို ခံစားနိုင်သည်၊ ရာဂဖြင့် ညစ်ညူးသော် စိတ်သည် ကိလေသာမှ မလွတ်မြောက်၊ အဝိဇ္ဇာဖြင့်ညစ်ညူးသော် ပညာကို မပွားများစေအပ်၊ ဤသို့လျှင် ရာဂကုန်မှ စိတ်၏ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း စေတောဝိမုတ္တိဖြစ်သည်၊ အဝိဇ္ဇာကုန်မှ ပညာ၏ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း ပညာဝိမုတ္တိဖြစ်သည်မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-350 <hr> ၃၃။ သူယုတ်မာတို့၏ အခြေခံသဘောမှာ-<br> သူယုတ်မာသည် ပြုဖူးသော သူ့ ကျေးဇူးကို မသိ၊ သူ့ကျေးဇူးကို ထင်စွာပြု၍ မသိ၊ မသိခြင်းကို ချီးမွမ်းကြသည်၊ ဤအလုံးစုံတည်း၊ သူတော်ကောင်းတို့၏ အခြေခံသဘောမှာ အပြန်အားဖြင့် အလုံးစုံဖြစ်သည်။</p> <p>၃၄။ လွယ်ကူစွာ ကျေးဇူးတုံ ပြုနိုင်သည်ဟု ငါ မဟောသူ ၂-ဦးမှာ-မိခင်ဖခင် တို့ဖြစ်သည်၊ သားသမီးများသည် အသက်တစ်ရာတမ်း၌ဖြစ်၍ နှစ်တစ်ရာလုံး အသက်ရှည်ကာ ပခုံးတဘက်ဖြင့် အမိကို၊ တဘက်ဖြင့် အဖကို ဆောင်ယူလုပ်ကျွေးရာ၏။</p> <p>ထိုသားသမီးများသည် မိဘတို့အား အနံ့ကင်းအောင် အမွှေးလိမ်းပေးခြင်း၊ အညောင်းပြေအောင် နှိပ်ပေးခြင်း၊ ရေပူ ရေအေးချိုးပေးခြင်း၊ ခြေဆုပ်လက်နယ် ပြုခြင်းဖြင့် လုပ်ကျွေးရာ၏၊ ထိုမိဘတို့သည်လည်း သားသမီးများ ပခုံးပေါ်မှာ ကျင်ကြီး ကျင်ငယ် စွန့်ကုန်ရာ၏၊ ဤမျှပြုစုစေကာမူ မိဘတို့အား ကျေးဇူးပြုခြင်း ကျေးဇူးတုံ့ ပြန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်သေးသည်သာ။</p> <p>ရတနာများစွာရှိသော ဤမြေပြင်ကို စိုးပိုင်သော စကြာမင်းစည်းစိမ်၌ မိဘတို့ကို တည်နေစေကာမူ ကျေးဇူးပြုခြင်း၊ ကျေးဇူးတုံ့ပြန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်သေးသည်သာ၊ အကြောင်းကား မိဘများသည် သားသမီးများအား ကျေးဇူးများကြ၊ ကြီးပွားအောင် စောင့်ရှောက်ကြ၊ မွေးကျွေးကြ၊ လောကကို ပြသကြသူတို့ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ကျေးဇူးပြုခြင်း ကျေးဇူးတုံပြုခြင်း ဖြစ်နိုင်ပုံမှာ -သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စာဂ၊ ပညာ၊ မရှိသော မိဘများကို ယင်း ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံအောင် ဆောက်တည်စေ၊ သက်ဝင်စေ၊ တည်စေသော ပြုစုခြင်းသာဟု ဟောတော်မူသည်။ (အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် တူသော ရဟန်းသာ မိဘများကို ထိုတရား ၄-ပါးဟူ၌ တည်စေနိုင်သည်မည်သည်။)</p> <p>၃၅။ ပုဏ္ဏားတစ်ဦးသည် ဘုရားရှင်အား အယူဝါဒနှင့် ဟောကြားလေ့ရှိသော အကျင့်ကို မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ပြုအပ်၏ဟူသော ကိရိယဝါဒလည်းရှိသည်၊ မပြုအပ်ဟူသော အကိရိယဝါဒလည်း ရှိသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ဝါဒ ၂-ခု အဓိပ္ပာယ်ကို ထပ်မေးလျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင်က-ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခု မပြုအပ်၊ ယုတ်ညံ့သော အကုသိုလ်အားလုံး မပြုအပ်ဟု ဟောကြောင်း မိန့်ပြီး ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပြုအပ်သည်၊ ကုသိုလ်အားလုံးကို ပြုအပ် သည်ဟု ဟောကြောင်းမိန့်ရာ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သည်။</p> b2m12hzf7mrkciqdneyt1267ctwla2x 21744 21743 2026-03-27T16:26:35Z Tejinda 173 21744 wikitext text/x-wiki {{header | title = အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း | author = တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည် | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b></b> | previous = [[ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် မြန်မာပြန်၏ ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်]] | previous2 = | next = [[အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း-ဒု]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <p>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်(မြန်မာ)ကျမ်းစာ<br> <hr> တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည်<br> စုစည်းတင်ပြသော-မြတ်ဗုဒ္ဓ၏</p> <h3>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ</h3> <h3>ပဌမပိုင်း</h3> <p>သာသနာတော်ဆိုင်ရာ အရသာကို ချမ်းသာရွှင်ပြီး စားသုံးနိုင်ကြရပါမည်<br> သာသနာ- ၂၅၂၉<br> ကောဇာ- ၁၃၄၇<br> ခရစ်- ၁၉၇၅။<br> <hr> ပထမအကြိမ်<br> ၁၉၈၅-ခု၊ အောက်တိုဘာလ အုပ်ရေ - ၂၀၀၀<br> စာမူခွင့်ပြုချက်အမှတ် [ ၅၃၃ ]<br> မျက်နှာဖုံးခွင့်ပြုချက်အမှတ် [ ]<br> ပန်းချီ - ကျော်သူလှိုင်<br> ဘလောက် - ရောင်နီဦး<br> အဖုံးရိုက် - ကမ္ဘာ<br> စာအုပ်ချုပ် - ကမ္ဘာအေး၊ သာသနာရေး ဦးစီးဌာနပုံနှိပ်တိုက် သန်းသန်းယဉ်<br> ရောင်းဈေး ၃၅၇။<br> ထုတ်ဝေသူ - ဦးသာတင့် (၁၈၁၂) မာဃစာပေထုတ်ဝေရေး တိုက် ၁၀၊ အခန်းအမှတ် ၂၁၊ ဖ-ဆ-ပ-လ ကွက်သစ်၊ မင်္ဂလာတောင်ညွှန့်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်။<br> ပုံနှိပ်သူ - ဒေါ်တင်လှ (၀၂၀၃၀) နေလင်းပုံနှိပ်တိုက် အမှတ် ၁၁၊ ၁၂၅-လမ်း၊ မင်္ဂလာတောင်ညွန့်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်။</p> <hr><h3>မာတိကာ</h3> <p>အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ် | က<br> အင်္ဂုတ္တရဂုဏ်ရှည် | က<br> ခြင်္သေ့ဆီ ဟောတော်မူသောတရား၊ ကိလေသာမဖြစ်ရေး အလုပ်ပေး | ခ<br> ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ် နယ်ကျယ်၊ သာသနာမှာ သက်သာရာများ | ဂ<br> သာသနာ၏ မူရင်းပရိယတ်၊ စိတ်ဓာတ်နှင့်တည် မြတ်ပါရမီ | ဃ<br> ပိပ္ပလိနှင့်မယ်ဘဒ္ဒါ၊ မင်္ဂလာဦးထွက်ပြေးသူ လုလင် | င<br> ဒါနဆိုင်ရာ အလုပ်သမားက သူဌေးကြီးဖြစ် | စ<br> ဆံပင်ဖြတ်ရောင်းလှူ ဧကသာပုဏ္ဏား | ဆ<br> သီလဆိုင်ရာ ဥပုသ်နေ့ဝက်ကျိုး | ဇ<br> ဗဟုသုတများ လေယာဉ်ပျံလုပ် ပြည်အုပ်ချုပ် | ဈ<br> တံငါနှင့် နတ်ပြည်၊ တရားရှင်က ပြိတ္တာ | ည<br> ဘာဝနာဆိုင်ရာ မာနမကောင်း ဗာဟိယရဟန္တာ | ဋ<br> ကြည်ညိုစရာ သာသနာ အရှင်ဒဗ္ဗ ဒုဋ္ဌဂါမဏိ | ဌ<br> ဧကကနိပါတ် ၁- ရူပါဒိဝဂ် | ၁<br> မိန်းမအဆင်းကြောင့် ယောက်ျားဒုက္ခ | ၁<br> အင်္ဂုတ္တရသုတ်ပေါင်း သင်္ချာနှင့် ရှင်အာနန္ဒာဖြောင့်စင်းပုံ | ၂<br> သာဝတ္ထိ အနာထပိဏ် ဇေတဝန်အဓိပ္ပာယ် | ၃<br> တောသား ဘုရားဖြစ်ပုံနှင့် တရားနာခံအကျိုး | ၃<br> မိဖုရားမြင်၍ သွေးပျက်သော တောထွက် ဦးစိတ္တ | ၄<br> ၂-လောင်းပြိုင်နှင့် ဆင်မအသံ ရွှေပုစွန်ခံရ | ၅<br> ဥဒေတယံ စေ့ပုံနှင့် အနံ့ဆိုးကောင်း မိန်းမများ | ၆<br> မိန်းမများလည်း ယောက်ျားကြောင့် ဒုက္ခရောက် | ၇<br> ခံတွင်းကြာညို သာဓုဆို၍ | ၉<br> ၂-နိဝရဏပ္ပဟာနဝဂ် ဖြစ်ကြောင်း ကင်းကြောင်းများ | ၁၀<br> ကိလေသာမဖြစ်ရေး အလုပ်ပေး | ၁၁<br> ဝတ်နိဗဒ်ကျေး၍ ကိလေသာသေသည် | ၁၁<br> မုဆိုးပြီက္ကာနှင့် ငရဲမီးစွမ်းအား | ၁၂<br> ဆွမ်းလေးစား၍ ရဟန္တာဖြစ်သော အရှင်မလိယ | ၁၃<br> ဆွမ်းခံယင်း မ မြင်၍ ကိလေသာဖြစ် | ၁၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ရဟန္တာ ၆-သောင်း၏ဆရာ မဟာသီဝထေရ် နှစ် ၃၀-ကြာ | ၁၂<br> လှပနုနယ် မိန်းမငယ်မြင် ရာဂဝင် | ၁၂<br> ရဟန်းတော် ၆၀-သုသာန်ရောက်မှ အမြင်မှန်ရ | ၁၃<br> ဆရာ့ကျောင်းဆောက်ပြီး ရဟန္တာဖြစ် | ၁၃<br> အရှင်မဟာကဿပနှင့် ပဟာန် ၅-မျိုး | ၁၄<br> နီဝရဏပယ်ကြောင်းများ | ၁၄<br> ၃-အကနိယဝဂ် ဝဠပါဒစသော ၄-မျိုး | ၁၅<br> ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ့် နိဗ္ဗာန်ထိသည်(ဘူးဥပမာ) | ၁၆<br> စိတ်လျင်ပုံနှင့် ကမ္ဘာတခုကြာချိန် | ၁၇<br> ပုထုဇဉ်မည်ပုံနှင့် အပြား | ၁၉<br> အရိယာလည်းဖြစ် သာဝကလည်းဟုတ် ၄-ချက် | ၂၀<br> ဗုဒ္ဓကိစ္စ ၅-ပါးနှင့် ဘုရားဆွမ်းခံကြွစဉ် | ၂၀<br> ၆၀-သွေးအန် ၆၀-လူထွက် ၆၀-ရဟန္တာဖြစ်သောသုတ် | ၂၁<br> သာသနာမှာ သက်သာရာပျိုးစုံ | ၂၂<br> ဩဝါဒ အနုသာသနိနှင့် ထေယျပရိဘောဂစသည် | ၂၃<br> မေတ္တာပွား၍ ဆွမ်းစားကောင်း | ၂၃<br> အနိစ္စတာ အဓိပ္ပာယ်နှင့် အပ္ပိစ္စတာစသည် ၄-မျိုး | ၂၄<br> ပစ္စယ အပ္ပိစသည် ၄-မျိုးနှင့် သန္တောသ ၁၂-ပါး | ၂၅<br> ၄-ကလျာဏမိတ္တာဒိဝဂ် ဆွေမျိုးရက်ပွားစေသည် | ၂၆<br> အဓမ္မ အဝိနယစသည်အများ | ၂၇<br> သာသနာကွယ်ခြင်း ၅ မျိုးနှင့် နှစ် ၅၀၀၀-ကန့် | ၂၉<br> ပရိယတ်ကွယ်ပုံနှင့် ပရိနိဗ္ဗာန် ၃-ပါး | ၃၀<br> ပူဇော်ငိုပွဲ နတ်တို့ပွဲ သိကြားဖောင်ပေါ် | ၃၁<br> ရဟန်း ၆၀-ကျိပ် မလိုက် ပံ့သကူဆောင်နှင့် ဓမ္မကံများ | ၃၃<br> အင်းပွားပုံ ဘုရားပွင့်ကျိုးနှင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာ | ၃၃<br> သမုတိ ပရမတ္ထကထာ ၂-ပါး ဟောသင့်ပုံများ | ၃၅<br> တရားကြောင့် ကျွတ်တမ်းဝင်သူများ အပြည့်အစုံ | ၃၆<br> ပုစ္ဆာ ၅-မျိုးနှင့် တထာဂတ ၄-မျိုး | ၃၇<br> ဘုရားတဆူပွင့်မလွယ် | ၃၈<br> ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါး အဓိပ္ပာယ် တရားကိုယ် | ၄၀<br> ရှင်သာရိပုတ္တရာတရား ဘုရားတရားမည်ပုံ ဥပမာ | ၄၂<br> ၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၁-ပထမဝဂ် အရှင်ကောဏ္ဍညထေရ် | ၄၃<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ဧတဒဂ်ရကြောင်း ၄-ပါးနှင့် အဂ္ဂသာဝကများဆိုင်ရာ | ၄၄<br> တာဝတိံသာမှ ဗုဒ္ဓကြွပုံ အခမ်းအနား | ၄၄<br> နတ္ထိကိဉ္စိ အရှုပ်တော်ပုံ | ၄၅<br> ငရဲပြည် အရှင်မောဂ္ဂလာန်ကြွပုံ | ၄၆<br> မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အုပ်ချုပ်မှု လုံ့လတော် | ၄၇<br> ၁-ရတ္တညူ ဧတဒဂ်ရ အရှင်ကောဏ္ဍည | ၄၇<br> ပဒုမုတ္တရဘုရား မည်ပုံနှင့် ဗန္ဓုမမင်းကြီး စေတနာ | ၄၇<br> မုန့်ဆန်းလှူသော်လည်း စပါးထွက် မရော့ | ၄၈<br> လက္ခဏာဗေဒဇ် ဘုရားကို အမှန်မြင် | ၄၉<br> ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦး ဟူသည်နှင့် ဓမ္မစကြာသုတ်တန်ခိုး | ၄၉<br> ထောင်သောင်းမျှ သာသနာတော် ပြန့်ပွားလာပုံ | ၅၀<br> ဆင်များသခင် ကောဏ္ဍညအရှင် | ၅၁<br> ၂-ပညာအရှင် သာရိပုတ္တရာ၊ ၃-တန်ခိုးအရှင် မောဂ္ဂလာန် | ၅၁<br> သရဒလုလင် ရသေ့ အခြံအရံ ၇-သောင်းလေးထောင် | ၅၁<br> သီရိဝဍ္ဎနသူကြွယ်ထံ သရဒရသေ့ကြွ | ၅၂<br> ဒုတိယဆုကောင်းခိုင်း ဥပတိဿ ကောလိတတို့ ပွဲကြည့်ယင်း တရားကျ | ၅၃<br> အရှင်အဿဇိတရားကြောင့် ဥပတိဿသောတာပန် | ၅၄<br> အိုပြီ၊ တပည့်မလုပ်လိုဟု သဉ္စယဆရာကြီးပြော | ၅၅<br> အရှင် ၂-ပါးကို ကြိုတင်ဗျာဒိတ်မိန့်သည် | ၅၅<br> ၄-ဓုတဝါဒ ဧတဒဂ် အရှင်မဟာကဿပ | ၅၅<br> ဓုတ ဓုတဝါဒစသည် ၄-မျိုး ပုဂ္ဂိုလ်ပါပြ | ၅၅<br> မဟာကဿပ အမည်ရပုံ ကဿပ ၅ မျိုး | ၅၆<br> ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ဧကသာဋကပုဏ္ဏား ဝတ္ထု | ၅၇<br> ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား သင်္ကန်းအနားပတ်လှူ | ၅၈<br> ဆွမ်းသွန်ညွှန်လောင်း မစင်နံ့ကြောင့် လင်က မပေါင်း | ၅၉<br> မဟာကဿပအလောင်း နန္ဒမင်း အဝတ်ပဒေသာ ၃၂-ပင်ပေါက် | ၆၀<br> မင်းမိဖုရား တောထွက် ဗြဟ္မာပြည်၊ ပိပ္ပလိနှင့် မယ်ဘဒ္ဒါ | ၆၁<br> အမေ့ချွေးမ ရွှေရုပ်လိုလှပါ့မလား | ၆၁<br> အောင်သွယ်ကြောင့်ညား ပန်းကုံးထားအိပ် | ၆၂<br> တီကောင် နှမ်းပိုး၊ ကျီးများယိုး ပိုင်စိုးသူအပြစ် | ၆၂<br> အရှင် ၂-ပါး ရဟန်းပြုခဲ့ခွာ တုန်လှုပ်သော မြေပထဗျာ | ၆၃<br> ဘုရားနှင့် မဟာကဿပ သင်္ကန်းချင်းလဲလှယ် | ၆၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၅-ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ် အရှင်အနုရုဒ္ဓါ | ၆၅<br> ဆီမီး ၁၀၀၀ မီးသစ်ပင် ၁၀၀၀ အလင်းရောင် လှူ | ၆၅<br> အန္နဘာရသူဆင်းရဲအလှူ နတ် သာဓုခေါ် | ၆၅<br> ပတ္တံဒါနသဘော ဆီမီးကူး ဥပမာ | ၆၆<br> ရွှေငွေရတနာ ဘွဲ့ဂုဏ်ပါ ရတဒါနဖြစ်ပါသည် | ၆၇<br> မရှိမုန့်တောင်းသော အနုရုဒ္ဓါမင်းသား | ၆၇<br> မင်းသား ဘုရားအား မင်းသား ရဟန်း ၁၀၀၀ ခြံရံ | ၆၈<br> ၆-အမျိုးမြတ်ဆိုင်ရာ ဧတဒဂ် အရှင်ဘဒ္ဒိယ | ၆၉<br> ၇-အသံသာယာမှုဧတဒဂ် လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယ (အရပ်ပုသည်) | ၆၉<br> ၈-ရဲနှင့်စာဆိုမှု ဧတဒဂ် ပိဏ္ဍောလ ဘာရဒ္ဒာဇ | ၇၀<br> ပိဏ္ဍောလအဓိပ္ပာယ်၊ စန္ဒကူးသပိတ် တန်ခိုးဖြင့်ယူ | ၇၀<br> ဘုရားပူဇော်သောခြင်္သေ့ ဘုရားပြန်ကြွ ကွယ်လွန်ရ | ၇၁<br> ၉-တရားဟောမှု ဧတဒဂ် မန္တာဏီပုတ္တ အရှင်ပုဏ္ဏ | ၇၂<br> ဗေဒင်လက္ခဏာကြောင့် ဘုရားဟု သိသည် | ၇၂<br> အရှင်ပုဏ္ဏ(အညာသိကောဏ္ဍည၏တူ)၏ တွေးခေါ်မြော်မြင်မှု | ၇၃<br> ၁၀-အကျဉ်းကိုအကျယ် ဝေဖန်မှုဧတဒဂ် အရှင်မဟာကစ္စာန | ၇၄<br> ကဿပဘုရားစေတီ၌ တသိန်းတန်ရွှေအုတ်လှူ၍ အလှဆုတောင်း | ၇၄<br> ရှင်ကစ္စည်းတို့အား ဆံဖြတ် ၈-ကျပ်နှင့်ရောင်း | ၇၅<br> ဆွမ်းကပ်သူမိဖုရားဖြစ် | ၇၆<br> ၂-ဒုတိယဝဂ် စူဠပန္ထက ဖန်ဆင်းမှု၊ ဈာန်နိုင်နင်းမှု ၂-တန် | ၇၆<br> ၃-အရူပဈာန် နိုင်နင်းမှုဧတဒဂ် မဟာပန္ထက | ၇၆<br> စူဠပန္ထက၏ အောင်မြင်ထူးခြား ဖန်ဆင်းမှုများ | ၇၇<br> ညီနောင် ၂ ပါး၏ ဘဝဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် | ၇၉<br> တဂါထာ ၄ လတိုင် အဝတ်ပိုင်းဖြင့် ရဟန္တာ | ၈၀<br> ကြွက်သေတခု အရင်းပြု စူဠသေဋ္ဌိဇာတ်တော် | ၈၁<br> ကိလေသာကင်းအောင်နေမှု ဧတဒဂ် အရှင်သုဘူတိ | ၈၂<br> ၅-အလှူခံမြတ်ဖြစ်မှု ဧတဒဂ် အရှင်သုဘူတိ | ၈၃<br> အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်သုဘူတိ ထူးခြားပုံ (နိရောဓနှင့် မေတ္တာ) | ၈၃<br> ၆-တောကျောင်းနေမှု ဧတဒဂ် ရှားတောနေ အရှင်ရေဝတ | ၈၄<br> ရေဝတ ရဟန်း မပြုရအောင် ငယ်ငယ်က အိမ်ထောင်ချ | ၈၄<br> မင်္ဂလာဆောင်သောနေ့ ရေဝတထွက်ပြေးသည် | ၈၅<br> တရားမရက နောင်တော်နှင့် ဗုဒ္ဓထံမကြွ | ၈၅<br> ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် သံဃာနှင့် ရှင်ရေဝတထံကြွ | ၈၆<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> သံဃာများချမ်းသာ သီဝလိ၏ ဘုန်းတေဇာ | ၈၆<br> စိတ်ဓာတ်လွှင့်ပါး အမြင်ဆိုးသူများ အမြင်မှန်ရကြ | ၈၇<br> ၇-ဈာန်၌ မွေ့လျော်မှု ဧတဒဂ် အရှင်ရေဝတ | ၈၈<br> ထန်းလျက် ပဲနောက် မအပ်ဟုထင်သော ကင်္ခါရေဝတ | ၈၈<br> ၈-ဝီရိယထက်သန်မှု ဧတဒဂ်၊ ကောဠိဝိသအနွယ် အရှင်သောဏ | ၈၉<br> ကျောင်းဆောက်ရန် ထင်းချောင်းဆယ်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ | ၉၀<br> သိန်းတန်ကမ္ဗလာ ခြုံထည်လှူ၍ လက်ခြေဖဝါးနီ | ၉၁<br> သားစားဖို့ မိဘများ ရေ ၃-မျိုးလောင်း၍ စပါးစိုက်သိုလှောင်ပုံ | ၉၁<br> ထမင်းတနပ်တန်ဖိုးနှင့် စိတ်ဆိုးပုံ သနားစရာ | ၉၂<br> ချမ်းသာကို ဒုက္ခနှင့် ဝယ်ရမည်၊ သို့သော် စောင်းကြိုးဥပမာ | ၉၃<br> ၉-စကားချိုသာမှုဧတဒဂ်၊ ကုဋိကဏ္ဏမည်သော အရှင်သောဏ | ၉၄<br> နားတောင်းဖိုး တကုဋေနှင့် နတ်ဘီလူးဗိုလ်ချုပ်ကြီး ၂၈-ဦး | ၉၄<br> ကောင်းကင်က စကားကြားသော ကာဠီဥပါသိကာမ | ၉၆<br> အသားစား သွေးသောက် ပြိတ္တာများကြောင့် သောဏ သံဝေဂရ | ၉၇<br> ရဟန်းခံဖို့ ၁၀-ပါးသံဃာ ၃-နှစ်ကြာ စုရ | ၉၇<br> ဘုရားထံမှ အခွင့်ထူးရသော အရှင်သောဏ | ၉၇<br> အမြဲရေချိုးနိုင်ခြင်းစသော အခွင့်ထူးများ (ရှင်ကစ္စည်းကျေးဇူး) | ၉၈<br> ဘုရားအားပင် ဘုရားဟောပြရသော အရှင်သောဏ | ၉၈<br> ၁၀-လာဘ်များမှု ဧတဒဂ် အရှင်သီဝလိ | ၉၉<br> ဗန္ဓုမ မင်းကြီးနှင့် ပြည်သူများ ဒါနပြိုင်ပွဲ | ၉၉<br> တောသားလူလယ်၏ ဉာဏ် ဟန်ကိုကြည့်၍ကြံ | ၁၀၀<br> ကုသိုလ်ကား အရှင်းနည်းသော်လည်း အမြတ်ကြီးသည် | ၁၀၀<br> သီဝလိသန္ဓေတည်လာချိန် အံ့ဩဖွယ် | ၁၀၁<br> ကိုယ်ဝန်ဆောင် သုပ္ပဝါသာ ဒုက္ခကြုံ၍ ရတနာ ၃-စုံ တမ်းတ | ၁၀၁<br> သူတော်ကောင်းမှန်က ဒါနအားပြုသည် | ၁၀၂<br> သီဝလိသူငယ် ဖွားမြင်ပြီးစ အလုပ်လုပ်ပြပုံ | ၁၀၂<br> ဖွားမြင်ပသာသာ သီဝလိ ရဟန္တာဖြစ်လာသည် | ၁၀၃<br> ဒုက္ခရောက်ကြောင်း သားအမိ ၂-ဦး၏ ရှေးကံဟောင်း | ၁၀၃<br> ဟောဟောင် သမုဒ္ဒရာ သွားလေရာမှ ပဒုမုတ္တရဘုရားကိုလှူဒါန်းကြ | ၁၀၃<br> ၁၁-သဒ္ဓါတရားအားကြီးမှု ဧတဒဂ် အရှင်ဝက္ကလိ | ၁၀၄<br> တရားကိုမြင်မှ ဘုရားကိုမြင်၊ ဝက္ကလိကို နှင် | ၁၀၄<br> ရိုက်ပြီးနို့တိုက်ခံရသည့် သားပမာ ဝက္ကလိဝမ်းသာ | ၁၀၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၃-တတိယဝဂ် ၁-အကျင့်သိက္ခာလိုလားမှု ဧတဒဂ် အရှင်ရာဟုလာ | ၁၀၄<br> ၂-သဒ္ဓါတရားဖြင့် ရဟန်းပြုမှုဧတဒဂ် အရှင်ရဋ္ဌပါလ | ၁၀၄<br> အကျင့်သိက္ခာလိုလားပုံနှင့် သဒ္ဓါတရားရှိပုံများ | ၁၀၄<br> ဥစ္စာစုထား ဘိုးဘေးများ ယူသွားမနိုင် ကျန်ရစ်သည် | ၁၀၅<br> ရာဟုလာအလောင်းက နဂါး၊ ရဋ္ဌပါလလောင်း သိကြားစည်းစိမ် | ၁၀၆<br> နဂါးပြည်သို့ သံဃာတသိန်းနှင့် ဘုရားရှင်ကြွ | ၁၀၈<br> မင်းသား ၃-ပါး၏ ကိုယ်ရေးအရာရှိများ အကြံဉာဏ် | ၁၀၈<br> လူများ ၁၀-ပါးသီလစောင့်သော ထုံးသာဓက | ၁၀၉<br> ဦးဆောင်ညွှန်မှူး ၃-ဦး၏ အလုပ်တာဝန်များ | ၁၀၉<br> ရာဟုလာအလောင်း ကျောင်းတိုက် ၅၀၀-ကျောင်းဒကာ | ၁၀၉<br> ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ပါးမှ ပစ္ဆိမဘဝနာမည် | ၁၁၀<br> အနုဇာတသားတော်ရာဟုလာ ကြည်ညိုစရာ | ၁၁၀<br> ရာဟုလာရဟန္တာဖြစ်ချိန်နှင့် အပြိုင်တရားရသူများ | ၁၁၀<br> ရဋ္ဌပါလ၏ဖခင် သံဃာမြင်သမျှ ဆဲရေး | ၁၁၁<br> ၃-စာရေးတံမဲ ပဌမရမှု ဧတဒဂ် အရှင်ကုဏ္ဍဓာန | ၁၁၁<br> မဟာသုဘဒ္ဒါ၊ စူဠသုဘဒ္ဒါတို့ ဘုရားကို ပန်းလွှတ်ပင့်ကြ | ၁၁၂<br> ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ၆-နှစ်တကြိမ် ဥပုသ်ပြုရသည် | ၁၁၂<br> ဘုမ္မစိုးနတ်၏ စူးစမ်းဟန် အရှင်မြတ်ခံရ | ၁၁၃<br> လှူမိုက်နောင်မှ နောင်တရ အကုသိုလ်ကခွာမရ | ၁၁၄<br> ၁၀-မိနစ်အပြစ် နှစ်အသင်္ချေ ခံရပေ | ၁၁၅<br> သာသနာသန့်ရှင်းရေး စုံစမ်းရေးလွှတ် (ကောသလမင်း) | ၁၁၅<br> ကောသလမင်းလှူဒါန်း၍ အရှင်မြတ်ချမ်းသာ ရဟန္တာ | ၁၁၆<br> ၄-ဆန်းကြယ်သောဉာဏ် ပဋိဘာန်ရှိမှု ဧတဒဂ် အရှင်ဝင်္ဂီသ | ၁၁၆<br> ဆဝသီသမန္တန်အဓိပ္ပာယ်နှင့် မျောက်ပြဆန်တောင်း သိကောင်းစရာ | ၁၁၇<br> ၃-နှစ်အထက် သေသူခေါင်းခွံ ခေါက် ရောက်ရာဘဝသိ | ၁၁၈<br> ဗုဒ္ဓမန္တန်ရလို၍ ဝင်္ဂီသပုဏ္ဏား ရဟန်းပြု | ၁၂၀<br> ၅-ပတ်ဝန်းကျင် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိမှု ဧတဒဂ် ဝင်္ကန္တပုတ္တ အရှင်ဥပသေန | ၁၂၀<br> အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ညီ ဥပသေနအရှင်၏ စိတ်ကူးယဉ် | ၁၂၁<br> ဆရာကောင်း၍ တပည့်ကောင်း၊ တပည့်အတွက် ဆရာဂုဏ်တက် | ၁၂၁<br> ဖုဋ္ဌဝိ ထိရုံနှင့် အဆိပ်တက်သေ | ၁၂၂<br> ၆-နေရာထိုင်ခင်း စီမံတတ်မှု ဧတဒဂ် မလ္လာမင်းသား အရှင်ဒဗ္ဗ | ၁၂၂<br> ကဿပဘုရားသာသနာ ရဟန်းတော် ၇-ပါး | ၁၂၂<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> မြောက်ကျွန်း ဆွမ်းလှူမည်ဆို၍လည်း လက်မခံ | ၁၂၃<br> လှေကားဖြုတ်ချသူများ အဆုံးဘဝ ၇-နှစ်သားရဟန္တာ | ၁၂၃<br> အရှင်ဒဗ္ဗ၏ ဝီရိယစွမ်းရည် | ၁၂၄<br> သူတော်ကောင်းလည်း မကောင်းဆုံတွေ့၊ ကံဓလေ့မှာ မလယ်သာ | ၁၂၅<br> ပရိနိဗ္ဗာန်စံယူမည့်နေ့ မမေ့နိုင်ဖွယ် | ၁၂၅<br> ၇-နတ်များချစ်ခင်မှု ဧတဒဂ် အရှင်ပိလိန္ဒဝစ္ဆ | ၁၂၆<br> ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ စကြာမင်း၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် စူဠဂန္ဓာရီဝိဇ္ဇာဓိုရ် | ၁၂၆<br> အပြောကြမ်းသော ရဟန္တာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ | ၁၂၇<br> ပိတ်ချင်းသီးက ကြွက်ချေး | ၁၂၈<br> ၈-မဂ်ဖိုလ်အသိဉာဏ် မြန်မြန်ရမှုဧတဒဂ် ဗာဟိယဒါရုစိရိယ | ၁၂၉<br> ရဟန်းသီလဖြင့် အသင်္ချေယျတကပ်နတ်ဖြစ် (၇-ပါးအဖွဲ့) | ၁၂၉<br> ဝမ်းရေးအတွက် ညာလက်စ ဆက်ညာ | ၁၂၉<br> ဗြဟ္မာမင်းမကယ်လျှင် သံသရာက လွတ်ဖွယ်မမြင် | ၁၃၀<br> အသက်သေမည်မသိ၍ မြန်မြန် တရားနာပါရစေ | ၁၃၁<br> ဗာဟိယအား ဟောသော ဘုရားရှင်၏ တရားကျဉ်း | ၁၃၁<br> ဆိုးသွမ်းလူငယ် သူဌေးသား ၄-ဦးပြစ်မှု | ၁၃၂<br> ၉-ဆန်းကြယ်စွာ တရားဟောပြောမှုဧတဒဂ် အရှင်ကုမာရကဿပ | ၁၃၃<br> ကိုယ်ဝန်တည်ကြောင်း အချို့ မိခင်လောင်း မသိ | ၁၃၃<br> ဒေဝဒတ်နောက်လိုက်ကား ပစ္စုပ္ပန် သံသရာ မသက်သာ | ၁၃၄<br> ဘုရားပေးသောမုန် ကဿပစားရသည် | ၁၃၄<br> ဗြဟ္မာကြီးသင်ပြသော ပြဿနာ ၁၅-ချက် ဘုရားအဖြေ | ၁၃၅<br> ၁၀-ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးရောက်မှုဧတဒဂ် အရှင်မဟာကောဋ္ဌိတ | ၁၃၇<br> ၄-စတုတ္တဝဂ် အကြားအမြင်များမှု သတိရှိမှု | ၁၃၇<br> ပညာရှိမှု လုံ့လရှိမှု လုပ်ကျွေးမှုဧတဒဂ် ၅-တန်ရ ရှင်အာနန္ဒာ | ၁၃၇<br> သတိ ပညာ ဝီရိယထူးပုံနှင့် ညီရင်းတော်စပ်ဖူးပုံ | ၁၃၈<br> အလုပ်အကျွေး ပုဂ္ဂိုလ်၏ အထူးအခွင့်အရေး | ၁၃၉<br> အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း ကျောင်းဒကာမင်းသား | ၁၃၉<br> ၁၀-ပါးသီလယူ၍ ထူးခြားစွာ လှူဒါန်းပုံ | ၁၄၀<br> အရှင်အာနန္ဒာအား သောတာပန်ဖြစ်စေသော အရှင်ပုဏ္ဏတရား | ၁၄၁<br> အချိုးမကျသူများ၊ ရာထူး မထူးပင် | ၁၄၂<br> အရှင်အာနန္ဒာ ပယ်ဆု ၄-တန်၊ ခံဆု ၄-ပါး | ၁၄၃<br> အကျိုးများပါ ပြုစုပုံပါ | ၁၄၄<br> ဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံချိန်နှင့် သင်္ဂြိုဟ်ပုံ အခြင်းအရာ | ၁၄၅<br> ရှင်မဟာကဿပ အပေါ်တင်နေသော ဘုရားရှင် ကြွေးမြီ | ၁၄၅<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> သံဂီတိကာရက ရှေးပုံနှင့် နောက်တိုး ကမ္မဝါစာ | ၁၄၅<br> ငိုချင်ဖွယ်ရာ အရှင်အာနန္ဒာ၏ အမူအရာ | ၁၄၆<br> စကားများနေ၍ အကျိုးမများဟု နတ်သားလျှောက် | ၁၄၇<br> အဇာတသတ်၏ ပထမ သံဂါယနာမဏ္ဍပ် | ၁၄၈<br> အပြစ်ပြောသူရှိ၍ အရှင်အာနန္ဒာ ရဟန္တာဖြစ်ရ | ၁၄၉<br> ဝိနည်းသာသနာ၏ အသက်သွေးကြော | ၁၅၀<br> ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်း ကိုယ်ဆောင်ခွင့်အဆင့် | ၁၅၀<br> ဗြဟ္မဇာလသုတ်၏ ဂုဏ်ရည် | ၁၅၁<br> ခုဒ္ဒကနိကာယ်ကို အဘိဓမ္မာဟု ဆိုကြသေးသည် | ၁၅၂<br> ရဟန္တာဖြစ်ပုံသာမက နိဗ္ဗာန် ဝင်စံပုံလည်း ထူး | ၁၅၂<br> ၆-အခြံအရံ ပရိသတ်များမှုဧတဒဂ် ဥရုဝေလကဿပ | ၁၅၃<br> တန်ခိုး ၃၅၀၀-ပြ၍ တရားကျစေ | ၁၅၄<br> လူများအစွဲ ဘုရားကိုပင် အထင်မကြီးပဲရှိရာ | ၁၅၄<br> ဗိမ္ဗိသာရနှင့်အတူ သောတာပန်ဖြစ်သူများ | ၁၅၅<br> ဆွေမျိုးများ ကြည်ညိုစေမှုဧတဒဂ် ကာဠုဒါယီ | ၁၅၅<br> ဖွားဖက်တော် ၇-ဦး အချို့ အဋ္ဌကထာများက တမျိုး | ၁၅၅<br> ရာဇဂြိုဟ်မှာ ရဟန္တာ ယောက်ျား တသောင်း | ၁၅၆<br> ကာဠုဒါယီ၏ ဘုရားပင့်ဂါထာ ၆၀၊ ကောင်းကင်သပိတ် | ၁၅၇<br> ၈-အနာရောဂါကင်းမှု ဧတဒဂ် အရှင်ဗာကုလ | ၁၅၈<br> အနောမဒဿီဘုရားလေနာတောဆေးဖြင့် ရသေ့ကု | ၁၅၈<br> ၂-ဘဝ သက်ပြန်ပြောင်း ဝမ်း၌အောင်း ၂-ဖြာ သားသက်လျာချစ် | ၁၅၉<br> မိခင်တရားဖြစ်ရ | ၁၆၀<br> ဗာကုလ စည်းစိမ်ရပုံ စည်းစိမ် မယစ်ပုံ | ၁၆၁<br> အရှင်ဗာကုလ၏ အံ့ဖွယ်ရာများ | ၁၆၂<br> ရှင်ဗာကုလကြောင့် အစေလကဿပ ကျွတ်တမ်းဝင် | ၁၆၃<br> ၉-ပုဗ္ဗေနိဝါသ ဧတဒဂ် အရှင်သောဘိတ | ၁၆၃<br> ၁၀-ဝိနယဓရ ဧတဒဂ် အရှင်ဥပါလိ | ၁၆၄<br> ကုမာရကဿပ၊ ဘာရုကစ္စက၊ အဇိတ၊ ၃-ဝတ္ထု | ၁၆၄<br> ၁၁-ဘိက္ခုနီဆုံးမမှုဧတဒဂ် အရှင်နန္ဒက | ၁၆၅<br> မဟာသမယသုတ် ရဟန္တာ ငါးရာနှင့် ဇနီးဟောင်းများ | ၁၆၆<br> သူတော်ကောင်းများ မိမိအပေါ် အထင်မလွဲစေချင် | ၁၆၆<br> ၁၂-ဣန္ဒြေစောင့်စည်းမှု အရှင်နန္ဒ | ၁၆၇<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ယသောဓရာအဆောင် ဘုရားရှင်ကြွခန်း | ၁၆၇<br> ခမည်းတော်က ချွေးမတော်ကျေးဇူး ချီးကျူး | ၁၆၇<br> မင်္ဂလာ ၅-ပါးထားခဲ့ရသော နန္ဒမင်းသား | ၁၆၈<br> မျောက်အိုမနှင့် နတ်သမီး ၅၀၀ | ၁၆၉<br> ဗုဒ္ဓ ပရိယာယ် ယခုမှ နန္ဒနားလည် | ၁၇၀<br> ၁၃-ဘိက္ခု ဆုံးမမှု ဧတဒဂ် မဟာကပ္ပိန | ၁၇၁<br> သဒ္ဓါရှင်မကြောင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၁၀၀၀-ချမ်းသာ | ၁၇၁<br> ကဿပဘုရားလက်ထက်လည်း ကျောင်းဒကာများဖြစ်ကြ | ၁၇၂<br> မဟာကပ္ပိန အနောဇာဒေဝီတို့ ဖြစ်လာကြ | ၁၇၃<br> သတင်းထူးပေးနိုင်၍ ၃-သိန်းဆုရသည် | ၁၇၃<br> စေတနာသာသော အနောဇာက သူများအန်ဖတ် ကိုယ့်ပါးစပ် မတပ်လို | ၁၇၄<br> ဂုဏ်တော်အစဉ်ဖြင့် မြစ်ပြင်ကူးသည် | ၁၇၅<br> ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကြွ ဗုဒ္ဓကူညီရသူများ | ၁၇၆<br> မင်းစည်းစိမ်ထက်သာသော ရဟန်းမြတ်ချမ်းသာ | ၁၇၇<br> ၁၄-တေဇောဓာတ်ဝင်စားမှု ဧတဒဂ် အရှင်သာဂတ | ၁၇၈<br> အရှင်သာဂတနှင့် နဂါးတန်ခိုးပြိုင် | ၁၇၈<br> အကြံကြီးသော ဆဗ္ဗဂ္ဂီများ ဒါယကာများအောင် စီစဉ် | ၁၇၉<br> ၁၅-ပဋိဘာနေယျကဧတဒဂ် အရှင်ရာဓ | ၁၈၀<br> ပုဏ္ဏားအိုကျေးဇူး အရှင်သာရိပုတ္တရာသိပုံ | ၁၈၁<br> ရဟန်းတော်များ ရှင်ပြုခွင့် ရဟန်းခံခွင့် ရပုံ | ၁၈၁<br> ရာဟုလာ သာသနာရောက်သောနေ့ | ၁၈၂<br> သာရိပုတ္တရာအလောင်း ဆင်ပြောင်ကြီး | ၁၈၃<br> ဆင်ဖြူတော်ပေး၍ လက်သမားကျေးဇူးဆပ် | ၁၈၃<br> ဆင်ဖြူတော်၏ ထူးခြားပုံနှင့် ဘုန်းသမ္ဘာ | ၁၈၅<br> အပြစ်ပြဆုံးမလျှင် ရွှေအိုးပြသူဟု ယူဆရမည် | ၁၈၆<br> ၁၆-ခေါင်းပါးသော သင်္ကန်းဆောင်မှု ဧတဒဂ် အရှင်မောဃရာဇ | ၁၈၇<br> ကဿပဘုရားလက်ထက် ရဟန်းပြု အနှစ် ၂-သောင်း တရားလုပ် | ၁၈၇<br> လေယာဉ်ပျံလုပ်တတ်၍ လက်သမားက မင်းဖြစ်သည် | ၁၈၇<br> အကောင်းဆုံးလက်ဆောင်မှာ ရတနာ ၃-ဖြာ | ၁၈၈<br> ဘုရားမမီသော်လည်း ဩဝါဒနှင့်အညီ ရဟန်းပြုကြ | ၁၈၉<br> ဗာဝရီပုဏ္ဏားကြီး၏ တွေးခေါ်မြော်မြင်မှု | ၁၉၀<br> ကောသလမင်း မြေဝယ်၍ ရသေ့ကျောင်းဆောက်လှူ | ၁၉၀<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> တနှစ်တသိန်းလှူသော ဗာဝရီဆရာကြီး | ၁၉၁<br> မိခင်နတ်သမီး ကျေးဇူးနှင့် ဘုရားဖူးပရိသတ် ၆-ယူဇနာ | ၁၉၁<br> ခြေတော်ရာချပုံနှင့် အမျိုးအစား | ၁၉၂<br> အဇိတရသေ့၏ စိတ်ပုစ္ဆာနှင့် တရားနာသူ ၁၂-ယူဇနာ | ၁၉၂<br> မသေအောင် ရှုဆင်ခြင်ရမည့်နည်း | ၁၉၄<br> ပါရာယနသုတ္တန်ဖြင့် ကျွတ်တမ်းဝင်သူများ | ၁၉၅<br> ၅-ပဉ္စမဝဂ် ၁-ရတ္တညူတဒဂ် ဘိက္ခုနီ မဟာပဇာပတိဂေါတမီ | ၁၉၈<br> မောနေယျအကျင့်ရှင်သော်မှ ကျောင်းမရှိပဲ ဝါမဆိုကောင်း | ၁၉၉<br> ရေခပ်သမခေါင်းဆောင် စီမံမှုလိမ္မာပုံ၊ (ဘဝတိုင်းခေါင်းဆောင်) | ၁၉၉<br> ဘုရားရှင်က နန္ဒထက် ၂-ရက် ၃-ရက်သာကြီး | ၂၀၀<br> သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး အရိယာဖြစ်ချိန် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုချိန် | ၂၀၁<br> ဂေါတမီ အသက် ၁၂၀၊ မိန်းမများလည်း တန်ခိုးရှင် | ၂၀၂<br> ဘုရားရှင်ထက် ဂေါတမီ နိဗ္ဗာန်ဝင်ပုံ ခမ်းနား | ၂၀၃<br> ၂-ပညာဧတဒဂ် အရှင်မ ခေမာ | ၂၀၃<br> မိဖုရားချည့် ခေမာဖြစ်ပုံနှင့် သမီးတော် ၇-ဦး | ၂၀၃<br> ရုပ်လှသူများ အဆုံးဘဝ၌ပင် မောက်မာ | ၂၀၄<br> ဥယျာဉ်တော်ဖွဲ့ ၄-ဂါထာနှင့် ဂီတစွမ်းအား | ၂၀၅<br> ဣဒ္ဓိရုပ်ကြောင့် မာန်ကျသူခေမာ၏ ကန်တော့ပန်းလွှာဂါထာ | ၂၀၆<br> ၃-တန်ခိုးအရာဧတဒဂ် အရှင်မ ဥပ္ပလဝဏ် | ၂၀၈<br> ဒုတိယသမီး ကျောင်းအမမှ ဥမ္မာဒန္တီတဆင့် လယ်သူမ | ၂၀၈<br> လက်မ စုပ်ရသော ပဒုမဝတီ အလှမယ်အား မိဖုရားများ မနာလို | ၂၀၉<br> လှူပြီး အလှူပြန်ယူခြင်းကြောင့် အကျိုးပေး မဖြောင့် | ၂၁၀<br> မိဖုရား ၅၀၀-အပေါ် ပဒုမဝတီ သဘောထားကြီး | ၂၁၃<br> သား ၅၀၀ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါဖြစ်ကြသား မိခင်စုတေ အလုပ်သမဖြစ် | ၂၁၄<br> မိခင်သူဆင်းရဲအား ချီးမြှောက်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ | ၂၁၄<br> ဥပ္ပလဝဏ်၏ အဆုံးဘဝ အလှဆုံးဖြစ်လာ | ၂၁၅<br> ၄-ဝိနည်းဆောင်ဧတဒဂ် အရှင်မ ပဋာစာရာ | ၂၁၅<br> ကိလေသာလွယ်ရာလိုက် ဒုက္ခဟူသမျှ အဖော်ပါလာမြဲ | ၂၁၆<br> ဒဏ်ရာအသွင်ကြောင့် ပဋာစာရာ အမည်တွင်ပုံ | ၂၁၇<br> အပူသည်များ အားထားရာ ဘုရားမြတ်စွာ | ၂၁၈<br> ၅-တရားဟောကောင်းမှု လိမ္မာမှု ဧတဒဂ်အရှင်မ ဓမ္မဒိန္နာ | ၂၁၉<br> လင် မယုယ စိတ်နွမ်းလှရှာ ဇနီးမှာ | ၂၂၀<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> အရိယာများ တရားထူးအချက် လွန်လျှို့ဝှက် | ၂၂၀<br> ရွှေထမ်းစင်နှင့် အရှင်မအလောင်း ကျောင်းပို့ | ၂၂၁<br> ၆-ဈာန်ဝင်စားခြင်း၌ မွေ့လျော်မှု ဧတဒဂ်အရှင်မ နန္ဒာ | ၂၂၃<br> ၇-ဝီရိယပြင်းထန်မှု ဧတဒဂ် အရှင်မ သောဏာ | ၂၂၃<br> ပတ်ဝန်းကျင်ကလည်း ဘဝကို ပြင်သည် | ၂၂၄<br> အဖွားသောဏာအား ကန်တော့တောင်းပန်ကြ | ၂၂၅<br> ၈-ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ် အရှင်မ ဗကုလာ | ၂၂၅<br> ၉-မဂ်ဖိုလ်ရလျင်မြန်မှု ဧတဒဂ် အရှင်မ ကုဏ္ဍလကေသာ | ၂၂၅<br> သမီးအတွက် မိဘမေတ္တာ အံ့စရာ | ၂၂၇<br> ပါရမီရှင် ဘဒ္ဒါ၏ သတိသမ္ပဇဉ် | ၂၂၈<br> သားတော်ကြီးပီသသော အရှင်သာရိပုတ္တရာ | ၂၂၉<br> ကုဏ္ဍလကေသာ အမည်ရပုံနှင့် ပညာရှာပုံ | ၂၂၉<br> ၁၀-ပုဗ္ဗေနိဝါသ ဧတဒဂ် အရှင်မ ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ | ၂၃၁<br> ၁၁-မြတ်သောအဘိဉာဉ်သို့ရောက်မှုဧတဒဂ် ဘဒ္ဒကစ္စာနာ | ၂၃၁<br> ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီပြုသောနှစ်နှင့် အဘိဉာဉ်ပညာရှင် ၄-ဦး | ၂၃၂<br> ၁၂-သင်္ကန်းခေါင်းပါးမှုဧတဒဂ် အရှင်မ ကိသာဂေါတမီ | ၂၃၂<br> ဘုန်းကံရှင်များ အကောင်းကိုသာ မြင် | ၂၃၃<br> ဗုဒ္ဓကြောင့် သောကစင်ပုံနှင့် လူဂုဏ် ၃-ဖြာ | ၂၃၄<br> ၁၃-သဒ္ဓါအားကြီးမှုဧတဒဂ် အရှင်မ သိင်္ဂါလကမာတာ | ၂၃၄<br> သိင်္ဂါလောဝါဒသုတ္တန် ၂-ကုဋေအသိမှန် | ၂၃၅<br> ၆-ဆဋ္ဌဝဂ်၊ ၁-ပဌမသရဏဂမနဧတဒဂ် တဖုဿ ဘလ္လိက | ၂၃၅<br> မိခင်စေတနာ ဘဝပြောင်းပေမယ့် မဟောင်း | ၂၃၆<br> လူ့ပြည်၌ စေတီတော် ပထမနှင့် တဖုဿနှင့် ဘလ္လိကတို့ တရားထူး | ၂၃၇<br> ၂-ဒါန၌ မွေ့လျော်မှုဧတဒဂ် အနာထပိဏ် သူကြွယ် | ၂၃၇<br> အနာထပိဏ်၏ဘုရားကြိုပွဲ ငွေ ၄-သန်းခွဲနှင့် အမြဲကောင်းမှု | ၂၃၇<br> အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ္တန် အဆုံး သူဌေးငိုကြွေးခြင်း | ၂၃၈<br> အနာထပိဏ် တုသိတာရောက် ဘုရားထံပြန်လာ | ၂၃၈<br> ၃-တရားဟောမှုဧတဒဂ် မစ္ဆိကာသဏ္ဍမြို့သား စိတ္တသူကြွယ် | ၂၄၀<br> မဟာနာမ်ကိုးကွယ် အနာဂါမ်ဖြစ် | ၂၄၀<br> အနာထပိဏ်နှင့် စိတ္တသူကြွယ် ထူးခြားမှု | ၂၄၁<br> အရှင် ဣသိဒတ္တစွမ်းရည်နှင့် ဝိနည်းလေးစားပုံ | ၂၄၁<br> ရဟန္တာလောင်း ကျောင်းထိုင်အရှင်သုဓမ္မ၏ မစ္ဆရိယ | ၂၄၂<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ဆဗ္ဗဂ္ဂီတို့ မရအရ အလှူခံကြသည် | ၂၄၃<br> စရိတ်ခံ၍ ဘုရားဖူးခေါ်သူ စိတ္တသူကြွယ်၏ ပူဇော်ခံဂုဏ်အင်္ဂါများ | ၂၄၅<br> စိတ္တသူကြွယ်အား နတ်များညွှန်ကြားပုံနှင့် နောက်ဆုံးတရား | ၂၄၅<br> ၄-သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးဖြင့် ချီးမြှောက်မှု | ၂၄၆<br> အာဠဝကသီတင်းသည် ဘုရားရှင်ကို စစ်ထိုးသော သောတာပန်အလောင်း ဘီလူး | ၂၄၇<br> ပရိသတ်ကို ကျေနပ်အောင် ချီးမြှောက်နည်း | ၂၄၈<br> ၅-မွန်မြတ်သော ဝတ္ထုလှူမှု ဧတဒဂ် သာကီဝင်မင်းမျိုး မဟာနာမ် | ၂၄၈<br> ၆-နှစ်သက်ဖွယ် ဝတ္ထုလှူမှု ဧတဒဂ် ဥဂ္ဂသူကြွယ် | ၂၄၈<br> ဥဂ္ဂသဌေး အတွေးအရ ဘုရားရှင်ကြွရသည် (သူဌေးအကြိုက်) | ၂၄၈<br> ၇-သံဃာလုပ်ကျွေးမှု ဧတဒဂ် ဥဂ္ဂတသဌေး | ၂၄၉<br> အနာဂါမ်ဖြစ်လာသော အရက်သမား | ၂၅၀<br> ၈-သာသနာ၌ မတုန်မလှုပ်ယုံကြည်မှု ဧတဒဂ် သူရမ္မဋ္ဌသဌေး | ၂၅၀<br> မာရ်နတ် အကဲစမ်းပေမယ့် အရိယာများကို လိမ်မရ | ၂၅၀<br> ၉-ပုဂ္ဂိုလ်ကြည်ညိုမှု ဧတဒဂ် ဆရာဇီဝက | ၂၅၁<br> ဆရာဇီဝက သမားခ ရပုံ | ၂၅၂<br> ဘုရားနှင့် အကျွမ်းဝင်မှု ဧတဒဂ် နကုလပိတု သူကြွယ် | ၂၅၂<br> ဘဝ ၂-ထောင်ရင်းနှီး၍ ရှက်ကြောက်ကင်း နိဗ္ဗာန်အထိ မခွဲတရား | ၂၅၂<br> ၇-သတ္တမဝဂ် ၁-ပဌမသရဏ ဂမန ဥပါသိကာ သုဇာတာ | ၂၅၃<br> စိတ်ကြိုက်လင်ရ၍ နတ်မသည်ထင် နို့ဆွမ်း၌ အံ့ဖွယ်များ | ၂၅၄<br> ပါရမီရှင်ယသ မိန်းမမြင်၍ သံဝေဂရ | ၂၅၅<br> ၂-အလှူ၌ မွေ့လျော်မှု ဧတဒဂ် မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ | ၂၅၅<br> ၇-နှစ်သမီး သောတာပန်၊ ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘုန်းကံရှင် ၅-ဦး | ၂၅၅<br> ရာဇဂြိုဟ်သဌေးကြီး ၅-ဦး မိဂါရချွေးမရှာပုံ | ၂၅၆<br> ကောသလမင်း မိန်းမတောင်းလိုက်၊ မင်္ဂလာပွဲ ၄-လဧည့်ခံ | ၂၅၇<br> ဝိသာခါအား ပေးသော ဩဝါဒ ၁၀-ချက်နှင့် လက်ဖွဲ့ပစ္စည်းများ | ၂၆၀<br> မင်္ဂလာပွဲ တက္ကထွန်းဆွမ်းကျွေး၊ သူကြွယ် ၈-ဦး ဖြေရှင်းချက် | ၂၆၁<br> ဩဝါဒ ၁၀-ချက်အဓိပ္ပာယ်၊ ချွေးမကို မိခင်ထင်သော မိဂါရ | ၂၆၃<br> ဝိသာခါရသောဆု သာသနာပြုပုံနှင့် ဂုဏ်ထူးဝိသေသများ | ၂၆၆<br> ယမက ပေါင်သားလှူ မဟာလတာတန်ဆာ ဝတ်နိုင်သူ ၃-ဦး | ၂၆၇<br> ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းဆောက်ရာ၌ တန်ခိုးရှင်၏ အံ့မျိုးစုံလင် | ၂၆၈<br> ကျောင်းတိုက်တန်ဖိုးနှင့် ဝိသာခါ ဥဒါန်း ၅-ဂါထာ | ၂၇၀<br> အကြားအမြင်များမှု ဧတဒဂ် ခုဇ္ဇုတ္တရာ | ၂၇၁<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> အမျိုးမျိုးလုပ်ကြံသော်လည်း ကံရှိ၍ ဃောသကမသေ | ၂၇၁<br> မိန်းမကြိုက်လျင်လည်း စိုက်စိုက်လာ မိန်းမကျေးဇူးလည်း ကြီးမား | ၂၇၁<br> ၄-မေတ္တာစိတ်နှင့် နေမှုဧတဒဂ် သာမာဝတီ | ၂၇၁<br> မိခင်မေတ္တာ ဖခင်ထက်သာ၊ ခွေးဘဝမှ ဃောသကနတ်သား | ၂၇၅<br> မိဘမဲ့သွားသော သာမာဝတီ သဌေးသမီးမှ မိဖုရားဖြစ် | ၂၇၇<br> နေ့ဝက်ဥပုသ်၏တန်ခိုး၊ လှည်းဝိုင်းမှာ ၁၅ ရက်ဆွမ်းကပ် | ၂၇၈<br> ဘုရားရှင်ကို သမက်တော်လိုသော မာဂဏ္ဍီ | ၂၇၉<br> မိဖုရားဖြစ်၍ ဘုရားကို ဆဲခိုင်းသော မာဂဏ္ဍီ | ၂၈၁<br> သောတာပန် မိဖုရား ၅၀၀ နံရံဖောက်၍ ဘုရားဖူး | ၂၈၂<br> ဟတ္ထိကန္တစောင်းရှင် ဘုရင်ဥဒေန အမျက်ထွက် မြားဖြင့်ပစ် | ၂၈၄<br> လှူဖွယ် တလက်ဝါး အထည် ၅၀၀ ကြိမ် ၅၀၀ | ၂၈၅<br> သာမာစုပေါင်း မကောင်းမှုကံ ပြန်၍ခံရ (တိပိဋကဓရ၊ ခုဇ္ဇုတ္တရာ) | ၂၈၆<br> ၅-ဈာန်၌ မွေ့လျော်မှုဧတဒဂ် နန္ဒမိခင် ဥတ္တရာ | ၂၈၇<br> ပုဏ္ဏ ဥတ္တရာတို့အား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ချီးမြှောက် | ၂၈၇<br> ယခုဘဝ ဒါနကျိုးရကြောင်း ၄ ပါး၊ မိသားစုသောတာပန်ဖြစ်ကြ | ၂၉၀<br> လင့်အတွက် ဇနီးက ဥပုသ်စောင့်ရန် အငှားရှာပေးခြင်း | ၂၉၀<br> သောတာပန်လောင်း သီရိမာသော်မှ ကာမမှိုင်းမိခဲ့ | ၂၉၁<br> ၆-အမှုန်အမြတ်လှူမှုဧတဒဂ် သုပ္ပဝါသာမင်းသမီး | ၂၉၁<br> သီဝလီမယ်တော်အား ဆွမ်းလှူကျိုး ၅-ပါး ဘုရားဟော | ၂၉၁<br> ၇-သူနာရဟန်းလုပ်ကျွေးမှုဧတဒဂ် သုပ္ပိယာဥပါသိကာ | ၂၉၂<br> ဘုရားတန်ခိုး ပေါင်သားတိုးပြည့် | ၂၉၂<br> ၈-သဒ္ဓါခိုင်မြဲမှုဧတဒဂ် ကာတိယာနီ ဥပါသိကာ | ၂၉၃<br> ရဟန္တာလောင်း ဥမင်တူးခိုးသော ခိုးသား ၅၀၀ | ၂၉၃<br> ၉-ရင်းနှီးစွာပြောဆိုမှု ဧတဒဂ် နကုလမာတုသူကြွယ် | ၂၉၄<br> ၁၀-တဆင့်ကြားကြည်ညိုမှု ဧတဒဂ် ကာဠီဥပါသိကာ | ၂၉၄<br> အစဆုံး အမျိုးသမီးသောတာပန် ၁-ဇောတိကသဌေးကြီးဖြစ်ရပ် | ၂၉၄<br> ပစ္စေက ၅၀၀-နှင့် ကြံ ၂-ချောင်း ဇောတိကအလောင်း အပရာဇိတကျောင်းဒကာ | ၂၉၅<br> ကျောက်ခိုးချင်၍ ကျောင်းဝင်၊ ပစ္စည်းမပျောက်အောင် ဆုယူနိုင် | ၂၉၆<br> သိကြားမင်းဆောက်အပ်သော ဇောတိကပြာသာဒ်နှင့် အစောင့်များ | ၂၉၈<br> ဇောတိက၏အလုပ်သမ မိဖုရားလောက်လှသည် | ၃၀၀<br> သဒ္ဓါမပါလျှင် နိုင်သူပေါ်လာတတ်သည် | ၃၀၁<br> ဘုန်းကံရှင်မပေးလျှင် မရ၊ ကာမအာရုံများလည်း လန့်စရာ | ၃၀၂<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၂-မေဏ္ဍကသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်၊ တရားပလ္လင် ယင်းပြင်ဆင်ပုံ | ၃၀၄<br> ကိန်းနက္ခတ်များ မှန်တတ်ပုံနှင့် မိသားစုဒါန မတွန့်ပုံ | ၃၀၅<br> အစွဲကြီးသောမိသားစု ဆုတောင်း၊ ၅-ယောက်စာ ၅၀၀-စားလောက် | ၃၀၅<br> တဦးထွန်းက တကျွန်းလုံးချမ်းသာ၊ ချဖူးရေစက် ပန္နက်သစ္စာ | ၃၀၆<br> ၃-ဇဋိလသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်၊ မယားကြောက်၍ ဘုရားငေါက်သူ | ၃၀၇<br> မာတုဂါမ ဘုံ ၇-ဆင့်ပေါ်ပင် စိတ်မချရ | ၃၀၈<br> မိန်းမ ၂-ဦး ဇဋိလလုကြ၊ ဘုန်းရှင်ဆန္ဒ ပြီးစီးရ | ၃၀၉<br> ရွှေတောင်ပေါက်သောဇဋိလ၊ ယင်းထက် မေဏ္ဍကသာပုံ | ၃၀၉<br> တသိန်းတန်မဝတ်လို၍ ကျွန်မငို၊ သား ၃-ဦးကံချင်းမတူ | ၃၁၀<br> ၄-ကာဠဝဋိယသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်၊ သေခါနီး၌ ရိက္ခာယူလိုသူ | ၃၁၁<br> သတ္တိကောင်း၍ ရွှေအိုးရ၊ မိန်းမအတွေ့ တွေ့လိုကြ | ၃၁၁<br> ၁၅-အဌာနပါဠိ ၁-ပဌမဝဂ် | ၃၁၂<br> သောတာပန်ဂုဏ်နှင့် ဘုရား ၂-ဆူ မပွင့်ပုံ | ၃၁၃<br> မိဘရဟန္တာမသတ်ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ် | ၃၁၄<br> သိုးနှင့်စပ်၍ စကား ၄-ရပ်၊ စေတီ ဗောဓိပင် ဓာတ်တော် | ၃၁၄<br> ဒါရနှင့်စပ်၊ အကျိုးပေးနှင့် စပ်မှတ်ဖွယ် | ၃၁၄<br> လောကဓာတ်တခု၊ ခေတ် ၃-မျိုး၊ အရှင်နာဂသိန်ရှင်းချက် | ၃၁၅<br> ၂-ဒုတိယဝဂ်၊ စကြာမင်း ၂-ပါး၊ မိန်းမ ဘုရားမဖြစ် | ၃၁၆<br> ၃-တတိယဝဂ်၊ ပြစ်မှုသမားငရဲ၊ ကောင်းမှုရှင် နတ်ပြည် | ၃၁၆<br> ၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၁-ပဌမဝဂ် ဗုဒ္ဓါနုဿတိစသည်တို့၏ အကျိုး | ၃၁၈<br> ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း ၂-မျိုးနှင့် အနုဿတိ ၁၀-ပါးအထူး | ၃၂၀<br> ၂-ဒုတိယဝဂ် မိစ္ဆာသမ္မာဒိဋ္ဌိများ၏ အကျိုးအပြစ်များ | ၃၂၁<br> ၆၂-ပါး အချုပ် ၃-ကျိုးဖြစ်၊ သမ္မာ ၅ ဈာနဝိပဿနာ | ၃၂၂<br> ၃-တတိယဝဂ် မိစ္ဆာသမ္မာဒိဋ္ဌိသမားတဦးကြောင့် လူနတ်များ သုခဒုက္ခ | ၃၂၃<br> မက္ခလိဂေါသာလဆိုးပုံ၊ ဗာဟိရဗုဒ္ဓသာသနာ၌ အလှူရှင်များကျင့်ဝတ် | ၃၂၄<br> အလှူခံများအတိုင်းအရှည်သိရပုံ သိကျိုး | ၃၂၄<br> လူပျင်းချမ်းသာ၊ နည်းသောမစင်ပင် အနံ့ဆိုး | ၃၂၆<br> ၄-စတုတ္ထဝဂ် ဇမ္ဗူဒိပ်၌ မြေညီနည်း၊ မညီများ | ၃၂၆<br> ရေနေ များ၊ ကုန်နေနည်း၊ လူနှင့်အပါယ်၊ အကု ကောင်းသူ | ၃၂၇<br> ပညာရှိသူ မရှိသူ နိဗ္ဗာန်ရသူ မရသူများတွင် အဆိုးများ | ၃၂၈<br> ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၊ ရေနေ များပုံ၊ ထမင်းကောင်း ရသူမည်သည် | ၃၂၉<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> တောရရဟန်းကျောင်း ဘုန်းကြီးစသည် လာဘ်ရကြောင်း ၁၆ ပါး | ၃၃၀<br> ဈာန်သတိပဋ္ဌာန်စသည် ပွားများက ပြည်သူ့ဆွမ်းစားနိုင် | ၃၃၀<br> ဥပ္ပန္န ၄-ပါး။ တနည်း ၄ ပါး | ၃၃၁<br> ဣန္ဒြေ ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်းများ၊ မဟာမိတ္တထေရ်ဝတ္ထု | ၃၃၂<br> သမီးကို ၁၂-ကျပ်နှင့် ပေါင်၍ဆွမ်းကပ်၊ ထမင်းတထုပ် ၁၂-ကျပ်ပေးလှူ | ၃၃၅<br> သံဝေဂဝတ္ထု၊ ၈-ပါးနှင့် နှလုံးသွင်းမှန်ကြောင်းများ | ၃၃၇<br> ကာယဂတာသတိပွားက နိဗ္ဗာန်ထိရ | ၃၃၈<br> ကာယဂတာသတိကို သုံးဆောင်လျှင် နိဗ္ဗာန်ကို သုံးဆောင်သည်မည် | ၃၃၉<br> ဒုကနိပါတ် ပဌမသုတ် ၅၀-လောကပြစ်စုံ | ၃၄၀<br> တမလွန်ပြင် ရဟန္တာနှင့် မကောင်းကျိုး | ၃၄၁<br> လူနှင့်ရဟန်း လုပ်နိုင်ခဲသော အလုပ်များ ဒါနပြုနိုင်ခဲပုံ | ၃၄၁<br> ပူပန် မပူပန့်စေတတ်သောတရား ပုဂ္ဂိုလ်သာမကများ | ၃၄၂<br> ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ဖြာ ငါဘုရားလို သင်တို့လုပ်ကြ | ၃၄၃<br> ဟိရီဩတ္တပ္ပကြောင့်သာ မိကြီး မိထွေးစသည် ရှိနိုင်တော့သည် | ၃၄၄<br> ကျဉ်းကျယ်တရားနှင့် ဥဂ္ဃဋိတညူစသော ပုဂ္ဂိုလ်များ | ၃၄၄<br> မတရားမမျှတသောအကျင့်ကြောင့် ငရဲ၊ အပြန် နတ်ပြည်ဟုဖြေ | ၃၄၆<br> သရဏဂုံဆိုင်ရာမှတ်ဖွယ်၊ ဥပါသကဆိုင်ရာပါအစုံ | ၃၄၆<br> ပြု မပြုခြင်းကြောင့် နတ်ပြည် ငရဲဟု ဇာဏုသောဏိအား ဖြေ | ၃၄၆<br> ယင်းပုဏ္ဏားရာထူး၊ သဘောထား၊ အရှုံးပေးရပုံ | ၃၄၇<br> သာသနာကွယ်ကြောင်း ၂ မျိုး၊ ဘုရားစွပ်စွဲသူ ၂-မျိုး | ၃၄၉<br> နီတတ္ထ၊ နေယျတ္ထ၌မှတ်ဖွယ်၊ ငရဲတိရစ္ဆာန်ဖြစ်ကြောင်းများ | ၃၅၀<br> မိဘကျေးဇူးများပုံ ဆပ်ရာရောက်ပုံ မရောက်ပုံ | ၃၅၁<br> အယူဝါဒနှင့်စပ်၍ ၄-လကျော် ကြာသောပုစ္ဆာ | ၃၅၂<br> အလှူခံ ၂ မျိုးဟု အနာထပိဏ်အားဖြေ | ၃၅၂<br> ရှင်သာရိပုတ္တရာ တရားပွဲသို့ ဘုရားကို နတ်များသွားပင့် | ၃၅၃<br> ဝိသာခါ၏ သားအကြီးဆုံး မိဂါရ ပဌမဝါ ၂၀ ဘုရားနေရာများ | ၃၅၄<br> ကုဋေတသိန်းကျွတ်မည်ဟု ပြာသာဒ်စောင့်နတ်သိ | ၃၅၅<br> အဇ္ဈတ္တ ဗဟိဒ္ဓမည်ပုံအဓိပ္ပာယ် သံယောဇဉ်နှင့်စပ် | ၃၅၆<br> နွားခြံနှင့် ဘုံ ၃ ပါး၊ ကြိုး ၅-မျိုး | ၃၅၆<br> တူမျှသော စိတ်ရှိသောနတ်များ | ၃၅၈<br> မင်းပုဏ္ဏားရဟန်းများ ငြင်းကြောင်း၊ ပုဏ္ဏား နမော တဿအရွတ် | ၃၅၉<br> လူငယ် လူကြီး အဆင့်အတန်း ၂-မျိုးအဓိပ္ပာယ် | ၃၅၉<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> သာသနာတော်ကွယ်စေ တည်စေသောတရားများ | ၃၆၀<br> ၅-ပရိသဝဂ် ပရိသတ် ၂ မျိုးစီ ယုတ်မြတ်ခွဲပြ | ၃၆၀<br> ပစ္စည်းသင့် တရားမငဲ့သော ပရိသတ်စသည် | ၃၆၁<br> ၂-သုခဝဂ် ချမ်းသာ ၂-မျိုးစီ ယုတ်မြတ်ခွဲပြ | ၃၆၅<br> ၅-ဗာလဝဂ် လူမိုက် ၂ မျိုးပညာရှိ ၂-မျိုးစီ | ၃၆၇<br> ၁-အာသာဒုပ္ပဇဟဝဂ် လာဘ်နှင့် အသက်တွယ်တာကြပုံ | ၃၆၇<br> ရသမျှလှူပစ်သူ မရောင့်ရဲ | ၃၆၇<br> ၂-အာယာစနဝဂ် စံချိန်ဖြစ်သူများ | ၃၆၈<br> ရှင်သာရိစသည် စိတ္တသူကြွယ် အာဠဝကမင်းသားစသည် | ၃၆၉<br> အာမိသဒါန ဓမ္မဒါနစသည် | ၃၆၉<br> အာမိသ ဓမ္မဖြင့် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်းစသည် | ၃၇၀<br> ၃-ဝိနယပေယျာလ သိက္ခာပုဒ်ပညတ်ကျိုးများ | ၃၇၀<br> တိကနိပါတ် ၁-ပဌမသုတ် ၅၀၊ ၁-ဗာလဝဂ် | ၃၇၂<br> လူမိုက်ကြောင့်သာ ဘေးအားလုံးဖြစ်ရ (မီးလောင်ဥပမာ) | ၃၇၃<br> ဘယစသည် ၃-ပါးအထူး သူမိုက်ပညာရှိဟုသိကြောင်းများ များစွာ | ၃၇၄<br> ၁-ဉာတသုတ် ထင်ရှားသူများ သာသနာကို ဖျက်နိုင် ပြုနိုင် | ၃၇၄<br> မင်းနှင့်ရဟန်း မမေ့အပ်သောအရပ် ၃-မျိုးစီ | ၃၇၆<br> ၃-အာသီသသုတ် တောင့်တခြင်းမရှိ၊ ရှိ၊ ကင်းသောပုဂ္ဂိုလ် | ၃၇၇<br> ၄-စက္ကဝတ္တိသုတ် စကြာမင်းသော်မှ အမှီမရက စကြာမလှည့်နိုင် | ၃၇၇<br> ဘုရားရှင်နည်းတူ စကြာမင်းတာဝန်များ | ၃၇၈<br> ၅-သစေတနသုတ် လှည်းဘီး ၂-ခု အပြစ်နှင့် ဂုဏ် | ၃၇၉<br> ဒုစရိုက် ၁၀-ပါး မဂ်ပယ်စဉ် | ၃၈၀<br> ၆-အပဏ္ဏကသုတ် အရဟတ္တဖိုလ် ကိန်းသေတရား ၃-မျိုး | ၃၈၀<br> ၉-ဈေးသည်နှင့် ရဟန်း ကြီးပွားကြောင်း ၃-ပါး၊ နောက်တစုံ | ၃၈၂<br> ၁-မထေရ် ၂-ပါးအား အရှင်သာရိက အကောင်းပုဂ္ဂိုလ်မေး | ၃၈၃<br> ၂-ဂိလာန ၃-မျိုးနှင့် အလားတူ ၃-မျိုး | ၃၈၄<br> လူနာ ၂ မျိုးလည်း ပြုစုသင့် ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး ၄-မျိုး | ၃၈၅<br> ငရဲသားနှင့် ဆင်းရဲ၊ လူများ ချမ်းသာဆင်းရဲရော | ၃၈၆<br> ၄-ကျေးဇူးကြီးသူဆရာ ၃-မျိုး၊ ဆရာများကျေးဇူးကြီးပုံ | ၃၈၇<br> ၅-အမာဟောင်းနှင့်တူသော စိတ်ရှိသူစသည် ၃-မျိုး | ၃၇၇<br> ၆-မမှီဝဲ မှီဝဲထိုက်စသည် ၃-မျိုး သီလယုတ်မြတ်ခွဲပုံ | ၃၈၇<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၇-လျစ်လျူရှုထိုက်သော ဒေါသသမား | ၃၈၉<br> ၈-မစင်နံ့ ပန်းနံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူစသည် | ၃၉၀<br> ၉-ကန်း တဘက်မြင် ပုဂ္ဂိုလ်စသည် | ၃၉၀<br> ၁၀-မှောက်အိုး ခါးပိုက်နှင့်တူသော ပညာရှိစသည် | ၃၉၁<br> ဒေသနာနှင့် သာသနာအား စ လယ် ဆုံးခဲ့ပုံ | ၃၉၁<br> ၁-မိဘနှင့် ဗြဟ္မာ လက်ဦးဆရာတူပုံ | ၃၉၂<br> ၃-တရားသိနိုင်သူ ရှိပါလိမ့်မည်ဟု အရှင်သာရိ ပြန်လျှောက် | ၃၉၃<br> ၄-နိဒါနသုတ် ကံဖြစ်ကြောင်းတရား ၃-မျိုး | ၃၉၄<br> ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ် သုတ္တန်နည်း ကံ ၁၁-ပါး | ၃၉၅<br> ဒိဋ္ဌဓမ္မစသည် ၃-ပါး ယဂ္ဂရူက ယဗ္ဗဟုလကံစသည် | ၃၉၅<br> ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း၏ကံ ကောင်းကင်က သပိတ်ပြန် | ၃၉၆<br> ကုသိုလ်ကံကြောင့် တံငါသည် နတ်ပြည်ရောက် | ၃၉၇<br> ကမ္မဋ္ဌာန်းသမား သာသနာစော်ကား၍ မိကျောင်းပြိတ္တာ | ၃၉၇<br> ဇနက စသော ကံ ၄-ပါးနှင့် နှစ် ၅၀-လူသတ်ပြီး တာဝတိံသာ | ၃၉၈<br> အဘိဓမ္မာနည်း ကံ ၁၆-ပါး ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်နည်း ၁၂-ပါး | ၃၉၉<br> ကံများ သွင်းယူပုံ ဥပမာနှီးနှောပုံ | ၄၀၁<br> ၅-ဟတ္ထကသုတ် ရာဂရှိလျှင် ချမ်းသာစွာ မအိပ်ရ | ၄၀၁<br> ၆-ဒေဝဒူတသုတ် သေမင်းတမန် ၃-မျိုး | ၄၀၂<br> ယမမင်း ငရဲသား ငရဲထိန်း စစ်ဆေး ဆောင်ရွက်ပုံ | ၄၀၃<br> ငရဲထိန်းက နှိပ်စက်ပုံ ၇ မျိုးနှင့် ယမမင်း ရှေးအကြံ | ၄၀၄<br> သူအို သူနာ သူသေ ညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ် | ၄၀၆<br> သတိပေးမှ သတိရသူနှင့် ယမမင်း အမျှဝေကျိုး | ၄၀၆<br> ၇-၈-စတုမဟာရာဇသုတ် သီတင်းနေ့များ၌ လူ့ပြည်ဆင်း စာရင်းယူကြပုံ | ၄၀၇<br> အကြိုအပိုနှင့်တကွ ဥပုသ်သီတင်းသည် သိကြားမင်း | ၄၀၈<br> ၉-သုခုမာလသုတ် ဘုရားလောင်း စည်းစိမ်ကြီးပုံနှင့် မာနကင်းပုံ | ၄၀၉<br> ဘုရားလောင်းအတွက် ဝိသကြုံ၏ ရေကန် ပြာသာဒ်များ | ၄၁၀<br> အဆင်းသာရှိပြီး အချင်းမရှိ၍ သမက်မတော်လို | ၄၁၁<br> လေးကြိုးတီးပြရုံဖြင့်ပင် သမီးပေးလိုကြပြီ | ၄၁၂<br> အလောင်းမင်းသား လေးအတတ်တော်မူခြင်း | ၄၁၂<br> သဟထာမခနု အဓိပ္ပာယ်နှင့် မြားရေးငယ် ၁၂-ပါး | ၄၁၂<br> မြားရေးကြီး ၄-ပါးနှင့် ထုထည် ၇-ခု ဖောက်တွင်းပစ်ပြခြင်း | ၄၁၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ဘုရားလောင်းအသဒိသ မင်းသား၏ လေးပညာ | ၄၁၅<br> ပဌမမြား စတုမဟာရာဇ်၊ ဒုတိယမြား တာဝတိံသာ | ၄၁၆<br> မောင်းမအပေါင်း လေးသောင်းမျှအထိ | ၄၁၇<br> ၁၀-အာဓိပတေယျသုတ် | ၄၁၈<br> ၅-စူဠဝဂ်၊ ၁-သမ္မုခီဘာဝသုတ် သဒ္ဓါသာ၍ဖြစ်ခဲ | ၄၂၀<br> ၂-တိဋ္ဌာနသုတ် သဒ္ဓါရှိသူဟု သိအပ်ကြောင်း ၃-မျိုး | ၄၂၁<br> သမုဒ္ဒရာကူး၍ သီလမရှိသူကို သွားဖူးသူ ပုဏ္ဏား ၂-ဦး | ၄၂၂<br> ၅-ယူဇနာသွားဖူးသော သဒ္ဓါတိဿမင်း | ၄၂၂<br> စံကျောင်းတော်နှင့် အလောင်းတော် ကောင်းကင်ကကြွ | ၄၂၂<br> အရှင်တိဿ မဟာဗျူထေရ်လည်း ကောင်းကင်ကြွ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု | ၄၂၃<br> မြွေကိုက်သော်လည်း တရားနာ မပျက်သော ရဟန်းတပါး | ၄၂၃<br> သားကို မြွေကိုက်သော်လည်း အရေးမစိုက်သောမိခင် | ၄၂၃<br> ၅-ပဏ္ဍိတသုတ် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်သော တရား ၃ မျိုး | ၄၂၃<br> ၆-သီလဝန္တသုတ် ဘုန်းကြီးကောင်းကြောင့် ရွာသားများ ကုသိုလ်ပွား | ၄၂၃<br> ၉-ပဗ္ဗတရာဇသုတ် အိမ်ထောင်ဦးစီးကောင်းမှ အိမ်သားများကြီးပွား | ၄၂၄<br> ၁၁-မဟာစောရသုတ် အာဏာရှိသူကြောင့် ရဟန်းယုတ် ပိုပျက်စီးနိုင် | ၄၂၄<br> ၂-ဒုတိယသုတ် ၅၀ (၆) ဗြာဟ္မဏဝဂ် ၁-ပဌမဒွေဗြာဟ္မဏသုတ် | ၄၂၅<br> အသက် ၁၀၀ ရှိမှ ဆုံးမခိုင်းသော ပုဏ္ဏား ၃ ဦး | ၄၂၆<br> ၂-အိုနာ သေ မီးလောင်ပြင်မှ ဒါနဖြင့် ဆွဲထုတ်ယူ | ၄၂၆<br> ၃-တရားတော်၏ လက်တွေ့ဂုဏ်ကျေးဇူး | ၄၂၆<br> ၆-ရှေးက လူ့ပြည်စည်ကား၊ ယခုမစည်ကားကြောင်း | ၄၂၇<br> အဓမ္မရာဂ ဝိသမလောဘ အဓိပ္ပာယ် | ၄၂၇<br> ၇-ငါ့သာလှူဟု အရှင်ဂေါတမ ပြောမိပါသလော | ၄၂၈<br> ခွက်ဆေးရေစွန့်ခြင်းကိုပင် ကောင်းမှုဟု ငါဘုရားဟောသည့် | ၄၂၈<br> ၈-ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုး၊ ပုဏ္ဏားများနှင့် ဘုရားရှင်တို့ ထူးခြားပုံ | ၄၂၉<br> အဘယ်ဇာတိကုန်၍ ဘယ်ပုံသိသနည်း | ၄၃၁<br> ၁၀-ရဟန်းမှန်က ကိုယ်ကျိုးသမား၊ ပုဏ္ဏားများသာ ၂-ပါးစုံ ကျင့်သတဲ့ | ၄၃၂<br> ဂါရဝပုဏ္ဏား စကားကိုလှီးလွှဲဖြေ | ၄၃၄<br> ပြာဋိဟာ ၃-မျိုး | ၄၃၅<br> တန်ခိုးရှင်ရဟန်းများ များကြောင်း ဘုရားမိန့် | ၄၃၅<br> နမိတ်ဖြင့် အတတ်ဟောခြင်း | ၄၃၅<br> (၇) ၂-မဟာဝဂ်၊ တိတ္ထာယတနသုတ် အယူမှား ၃-မျိုး | ၄၃၅<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ပုဗ္ဗေကတဝါဒီ ဣဿရနိမ္မာနဝါဒီ၊ အဟေတုအစ္စယဝါဒီနှင့် နှိပ်ခြင်းများ | ၄၃၇<br> အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ၄-ပါး၊ တိတ္တစသော ၄-မျိုး | ၄၃၇<br> ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့်သာ၊ သမဏဝါဒ မရှိနိုင်တော့ | ၄၃၇<br> ဓာတ်ကမ္မဋ္ဌာန်း ရှုပွားပုံအကျဉ်း | ၄၃၇<br> ၂-သားအမိချင်း မကာကွယ်နိုင်သော ဘေး ၃ မျိုး | ၄၃၈<br> ၃-အရှင်ဂေါတမ လှနေတာ အိပ်ရာ နေရာကောင်းနေလို့လား | ၄၃၈<br> နတ်ဗြဟ္မာ အရိယာတို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော နေရာများ | ၄၃၉<br> ၄-ရဟန်းများတရား ငါသိပြီ၊ သိ၍ထွက်ခဲ့သည် သရာပရိဗိုဇ် | ၄၄၀<br> ဗုဒ္ဓ၏ ရဲရင့်သော အသံတော် ၃-မျိုး | ၄၄၁<br> ပရိဗိုဇ် ၅၀၀ အစည်းအဝေးနှင့် ဆုံးဖြတ်ချက် | ၄၄၂<br> အလောင်းတော်ဘဝ အားစွမ်းပြ ကဏှဇာတ်ကော် | ၄၄၃<br> သရ၏ အကြွားစကား၊ ပရိဗိုဇ်များ ဘုရားဘက်သားဖြစ် | ၄၄၄<br> သံဃာများပါ ကောင်းကင်ကကြွ | ၄၄၆<br> ၅-ကေသမုတ္တိသုတ်၊ အကြားအမျိုးမျိုး ယုံမှားနေရပါပြီ | ၄၄၈<br> ပြောသံကြားကာမျှစသည်ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူရ | ၄၄၈<br> ကေသမုတ္တနိဂုံးရွာ တည်နေပုံနှင့်ဖြစ်ရပ် | ၄၄၈<br> ၇-စကားဖြစ်ကြောင်း ၃-မျိုး၊ ဆွေးနွေးရန်သင့်သူ၊ မသင့်သူ | ၄၄၈<br> တိုက်ရိုက်ဖြေ၊ ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့်ပြဿနာ၊ မဖြေရမည့်ပြဿနာ | ၄၄၈<br> သိရမည့်ဝါဒ၊ ဖြေရမည့်ကျင့်ဝတ်၌ မတည်သူ | ၄၅၃<br> ၈-လောဘ ဒေါသ မောဟ ၃-မျိုးအထူး အညတိတ္တိယသုတ် | ၄၅၅<br> မိဘက သားသမီး လက်ထပ်ပေးခြင်းသည် လောကသံသရာ အပြစ်နည်း | ၄၅၅<br> လူ မြွေ ခွေး နွား ၄-ဘဝခြားသော်လည်း ချစ်အားမကျယ် | ၄၅၆<br> ဇာတိဿရဉာဏ် မယားဟောင်း သူသတ်မ (မိခင်အသစ်) မခံလို | ၄၅၇<br> ဒေါသ မောဟ အပြစ်ကြီးပုံ | ၄၅၇<br> ၉-အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရှင်း ၃-မျိုး၊ ကုသိုလ် | ၄၅၈<br> မာလောနွယ်တက် သစ်ပင်ပျက် | ၄၆၀<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ၁၀-ဝိသာခါအား ဟောကြားသော နွားကျောင်းသား ဥပုသ်,၄၆၁<br> တက္ကတွန်း ဥပုသ်ဟူသည် အရိယာဥပုသ်အပြား,၄၆၁<br> ၁၆-တိုင်းကြီး စိုးရခြင်းထက် အရိယာဥပုသ် အကျိုးကြီး,၄၆၃<br> စတုမဟာရာဇ်စသော နတ်သက်များ,၄၆၄<br> (၈) ၃-အာနန္ဒဝဂ်၊ ဆန္ဒသုတ် ရာဂစသည်ပယ်ကျိုး,၄၆၅<br> ၂-တရားကောင်းနှင့် တရားရှိသူဖြစ် မဖြစ်,၄၆၅<br> ၃-သမာဓိနှင့်ဉာဏ်မည်သူက ရှေးဖြစ်သနည်း,၄၆၆<br> ၄-ဆင်းရဲလွှတ်ကြောင်း တက္ကတွန်းဝါဒနှင့် ဗုဒ္ဓဝါဒ,၄၆၇<br> ၅-နားထောင်မည့် ဆွေမျိုးအား ဆောက်တည်စေရန် တရား ၃-မျိုး,၄၆၈<br> ၆-၇-ဘဝရရန်ကံသည်လယ်ယာမြေ၊ ဝိညာဏ်ကား မျိုးစေ့စသည်,၄၆၉<br> ၈-သက်စွန့်အားထုတ်တိုင်း အကျိုးမပြီးသာသနာတွင်း၊ ပ၊ ခွဲ,၄၆၉<br> ၉-အမြစ်နံ့စသည်ထက် သာသော သီလစသောဂုဏ် ဆု ၈-ပါးရ,၄၇၀<br> ရှင်အာနန္ဒာနှင့် ယူဇနာတရာမွှေး နတ်မြလေး,၄၇၀<br> ၁၀-စူဠနိကာ မဇ္ဈိမိကာ မဟာဟု လောကဓာတ် ၃-မျိုး,၄၇၁<br> ကမ္ဘာလောက၌ လ နေ မြင်းမိုရ်တောင် ရာထောင်မကများ,၄၇၂<br> အရှင်အာနန္ဒာအား အမြင်ကပ်၍ လာဠုဒါယီပြောပုံ,၄၇၂<br> ကမ္ဘာတထောင်ကြားအောင် အရှင်အဘိဘူ ၂-ဂါထာရွတ်,၄၇၃<br> မဟာလောကဓာတ်ပမာဏဝါဒကွဲနှင့် ဘုရားအသံတော်,၄၇၄<br> အရောင်အလင်းဖြင့် ဖြန့်စေလိုက်လျှင် တရားနာကျိုး လူ နတ် ၇-ကြိမ်စီ မကပါ,၄၇၄<br> (၉) ၄-သမထဝဂ်၊ ၁-ရဟန်းများ ပြုမည့်ကိစ္စ ၃-မျိုး,၄၇၆<br> ၄-သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော်များ၍ မကျင့်နိုင်ပါဘုရား,၄၇၇<br> ဇနပုဒ်သား ဥတ္တရလုလင်ကို ရဟန်းများ ညာခိုင်းကြ,၄၇၇<br> အာပတ်သေးများနှင့် ရဟန္တာ အာပတ်သင့်ကောင်းပုံ,၄၇၉<br> ၇-သတ္တက္ခတ္တုပရမသောတာပန်စသည်များ,၄၇၉<br> ဥဒ္ဓံသောတ ၄-မျိုး အခွဲနှင့် အနာဂါမ် ၄၈-စသည်,၄၈၁<br> ၁၁-သင်္ကဝါနိဂုံး-ကျောင်းကုန်းကြီး နှလုံးသွင်းညံ့,၄၈၄<br> သိက္ခာလေးစားမှ ဘုရားရှင်ချီးမွမ်းတော်မူ,၄၈၄<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> (၁၀) ၅-လောဏကပလ္လဝဂ် ၁-ယနေ့ပျိုးကြဲ ယနေ့မပေါက်နိုင် | ၄၈၅<br> ကိစ္စကရဏီယအခွဲနှင့် စပါးပေါက်ချိန် ဖုံး၍မှည့်ချိန် | ၄၈၅<br> ၂-ပရိဗိုဇ်များ ကိလေသာကင်းကြောင်း ဆွမ်း သင်္ကန်း ကျောင်း ၃-မျိုး | ၄၈၅<br> သာသနာတော်၌ ကိလေသာကင်းကြောင်း ၃-မျိုး | ၄၈၆<br> ၃-သောတာပန်ပယ်သော သံယောဇဉ် ၃-ပါး | ၄၈၆<br> ၄-အဂ္ဂဝတီ ဝဂ္ဂ သမဂ္ဂ ပရိသတ် ၃-မျိုး ညီညွတ်ကျိုး | ၄၈၇<br> ၅-အာဇာနည်မြင်းနှင့် ရဟန်းကောင်းများအင်္ဂါ | ၄၈၈<br> ၆-လျှော်မျှင်ပုဆိုးနှင့် ရဟန်းဆိုး၊ ကာသိပုဆိုးနှင့် ရဟန်းကောင်း | ၄၈၈<br> ၈-ကံပြုတိုင်း အကျိုးမပေး ကံငယ်က ငရဲချ ကြီးပေမယ် မကျ | ၄၈၉<br> ဆားခွက်ကို ရေခွက်ငယ်၌ချ ငန်၍ မြစ်၌ချ မငန်ပုံ | ၄၉၀<br> ၁၀-စင်ကြယ်သောရွှေနှင့် စင်ကြယ်သောစိတ် | ၄၉၁<br> ၁၁-သမာဓိ ဝီရိယ ဥပေက္ခာ ၃-မျိုး ယောဂီများရှုဖွယ် | ၄၉၄<br> ၃-တတိယသုတ် ၅၀ (၁၁) ၁-သမ္ဗောဓဝဂ်၊ ၁-သမ္ဗောဓသုတ် | ၄၉၅<br> ဗောဓိသတ္တ ဘုရားလောင်း အဓိပ္ပာယ် | ၄၉၅<br> ၃-အသိရှိမှ သတ္တဝါများ လွတ်မြောက်လိုကြသည် | ၄၉၆<br> ၄-သမဏ ဗြာဟ္မဏ ဖြစ်ကျိုးနပ်သူများ | ၄၉၆<br> ၆-အိပ်ခြင်း သေအရက် မေထုန်မှု မရောင့်ရဲနိုင် | ၄၉၆<br> ၅-သီချင်းဆိုခြင်းသည် အငို၊ ကခြင်းကား အရူး | ၄၉၇<br> ၇-စိတ်လုံလျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး လုံသည် အထုတ်လုံ ဥပမာ | ၄၉၇<br> ၉-ဝဋ်ဖြစ်ကြောင်း ပြတ်ကြောင်း ကံ ၃-ပါးစီ | ၄၉၈<br> ၁၀-တနည်း ကာလ ၃-ပါးနှင့် ဆန္ဒ ရာဂ | ၄၉၈<br> (၁၂) ၂-အပါပိယကဝဂ် ၁-အပါယ်ရောက်မည့်သူ ၃-ဦး | ၄၉၉<br> ၂-ဘုရား ဓမ္မကထိက ကျေးဇူးသိသူများ ရခဲသည် | ၄၉၉<br> ၃-အယှဉ်လွယ် အယှဉ်ခက် မယှဉ်နိုင်သူဟု ၃-မျိုး | ၄၉၉<br> ၄-အရူပသတ္တဝါ ၃-မျိုး အရိယာ ပုထုဇဉ် ဗြဟ္မာကြီးများ အပါယ်ကျခွင့်ရှိ | ၄၉၉<br> ၅-သီလ စိတ်အယူပျက်စီးက ငရဲ၊ ပြည့်စုံက နတ်ပြည် | ၅၀၀<br> ၆-အန်စာဥပမာပြ၍ ငရဲနတ်ပြည် အကျမြဲပုံ စင်ကြယ်မှု ၃-စီ | ၅၀၁<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၁၀-မောနေယျံ ပညာရှိသူ၏အဖြစ် ၃-မျိုး တရားကိုယ် | ၅၀၂<br> (၁၃) ၃-ကုသိနာရဝဂ် ၁-ရဟန်းမေ့လျှင် အလှူရှင်အကျိုးမကြီး | ၅၀၃<br> ၂-ဝိတက်ဆိုး ၃-ခုကြောင့် ရန်ဖြစ်ကြ | ၅၀၄<br> ၃-သိ၍ အကြောင်းရှိမှ ငါဘုရား တရားဟောသည် | ၅၀၄<br> ဤသုတ်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် လောကဓာတ် ၁၀၀၀-လှုပ် | ၅၀၅<br> ၄-ကပိလဝတ်ပြည်မှာ ဘုရားတည်ဖို့ နေရာရှာ | ၅၀၆<br> ၅-ဟတ္ထကနတ်သား (ဗြဟ္မာကြီး) ဘုရားရွှေရုပ်မရ နစ်သွား | ၅၀၇<br> လူ့ဘဝက လေ့လာပြီး ပရိသတ်များ နတ်ဖြစ်သောအခါ ထင်ရှား | ၅၀၇<br> ၆-ဘုရားရှင် မောင်းမဲခံရသောရဟန်း သံဝေဂရ သောတာပန် | ၅၀၇<br> ထွေးအန်ဖတ် သားစိမ်းနံ့ ယင်ကောင်အဓိပ္ပာယ် | ၅၀၈<br> ၇-နံနက် ဝေဖန် မွန်းတည့်ဣဿာ ညခါ ရာဂ ထကြွ၍ မိန်းမများ ငရဲကျ | ၅၀၈<br> ၈-အရှင်သာရိပုတ္တရာတရားကြောင့် အရှင်အနုရုဒ္ဓါ ရဟန္တာဖြစ် | ၅၁၀<br> ၉-မာတုဂါမဖုံးမှ တရားတော်ပွင့်မှ တင့်တယ် တဘက်ပွင့်စသည် | ၅၁၀<br> ၁၀-ကျောက်ရေးအက္ခရာစသည်နှင့် တူသူများ | ၅၁၁<br> (၁၄) ၄-ယောဓာဇီဝဝဂ် ၁-စစ်သူရဲကောင်းသာ သာသနာ သူရဲကောင်း | ၅၁၂<br> ၂-၃-ပရိသတ် ၃-မျိုး မိတ်ကောင်းအင်္ဂါ ၃-မျိုး | ၅၁၂<br> ၄-ဘုရားမပွင့်ပေမယ့် အနိစ္စစသော ဓာတ်များတည်နေ | ၅၁၃<br> ၅-လူ ဆံချည်မျှင် ကမ္ဗလာပမာ မက္ခလိဂေါသာလ အညံ့ဆုံး | ၅၁၅<br> ၈-၉-မြင်းငယ် ၃-မျိုးပမာ ရဟန်း ၃-မျိုး အညံ့ဆုံး | ၅၁၆<br> (၁၅) ၅-မင်္ဂလဝဂ် ၁-ငရဲ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းများ | ၅၁၆<br> ၉-ရှိခိုးခြင်း ၃-မျိုးနှင့် ၁၀-ပုဗ္ဗဏှသုတ် | ၅၁၈<br> (၁၆) ၆-အစေလကဝဂ် တိတ္ထိတို့၏ အကျင့်မျိုးစုံ | ၅၂၀<br> (၁၇) ၇-ကမ္မပထပေယျာလ ငရဲပြည်နှင့် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းများ | ၅၂၀<br> စတုတ္ထနိပါတ် ၁-ပဌမသုတ် ၅၀ | ၅၂၀<br> ၁-ဘဏ္ဍဂါမဝဂ် ၁-သံသရာလည်ကြေး ပြတ်ကြောင်းများ | ၅၂၀<br> ၂-သာသနာတော်မှ လျှောကျသူနှင့် မကျသူ | ၅၂၀<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၃-ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ဂုဏ်ကို ဆိုပြစ် အရိယာစွပ်စွဲပြစ် ငရဲသက်များ | ၅၂၀<br> ၄-ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ဦး၌ ပြစ်မှားသူများ မိတ္တဝိန္ဒက အဇာတသတ်စသည် | ၅၂၁<br> ၅-သံသရာ စုန် ဆန်စသည် ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး | ၅၂၁<br> ၆-သုတနည်းသော်လည်း တရားရှိသူစသော ၄-မျိုး | ၅၂၂<br> ၇-သံဃာကို တင့်တယ်စေသူ ၄-မျိုး | ၅၂၃<br> ၈-ရဲရင့်ကြောင်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် ၄-မျိုး တရားစကြာ ၂-ခွဲ | ၅၂၃<br> မှီဝဲသူအား ဈာန် မဂ် ဖိုလ်၏ အန္တရာယ် | ၅၂၄<br> ၉-ဆွမ်းစသည်ကြောင့်သာ တဏှာဖြစ်ရ ယောဂ ၄-မျိုး | ၅၂၇<br> ၂-စရဝဂ် ၁-သွားနေစဉ် ကာမဝိတက်ပေါ်ကဖျောက် | ၅၂၈<br> ၂-ကိုယ်အထက်ပိုင်းစသည် ခန္ဓာဉာဏ်ရောက်ရှုပါ | ၅၂၈<br> ၄-စောင့်စည်း စွန့်ပယ် ပွားများ စောင့်ရှောက်သူ၏ အားထုတ်မှုများ | ၅၂၉<br> ၅-အတ္တဘောတွင် ရာဟု အသူရိန် ကာမခံစားသူတွင် မာတ် | ၅၃၀<br> ၆-သုခုမဉာဏ် ၄-မျိုး | ၅၃၀<br> ၇-၈-အဂတိလိုက်စားမှု အပြစ်၊ ရှောင်အကျိုး (ဆွမ်းညွှန်းရဟန်း) | ၅၃၁<br> ၃-ဥရုဝေလဝဂ် ၁-မိမိရိုသေရာကို ဘုရားရှင်ကြံတော်မူပုံ | ၅၃၁<br> ဥရုဝေလတောမည်ပုံ ဆင် မျောက် ခါ ၃-ဦး ကြီးသူကို ရိုသေ | ၅၃၃<br> ပစ္စုပ္ပန် ဘုရားရှင်တဆူတည်းသာ | ၅၃၄<br> သံဃာ၌လည်း (ဂုဏ် ၄-ပါးရှိလျှင်) ငါဘုရားရိုသေသည် | ၅၃၄<br> ၂-ပဌမအရွယ် ငယ်သော်လည်း လူကြီးပညာရှိမည်ပုံ | ၅၃၄<br> ကြီးအောင် ပြုတတ်သော တရား ၄-မျိုး | ၅၃၅<br> အကြားအမြင်များ - ဆည်းပူး - ဆောင်ထားပုံ | ၅၃၅<br> ဈာန်ကို လိုတိုင်းရခြင်းစသည်အချက် ပါရဂူ ၆-မျိုး | ၅၃၆<br> ၃-တထာဂတမည်ရပုံများ လောကကို အသေးစိတ်သိ | ၅၃၆<br> ၄-ကာဠကာရာမသုတ် ဖြစ်ရပ်၊ လက်ထပ်ဆွမ်းကျွေး | ၅၃၇<br> ပန်း ၈-ဆုပ်ကို လွှတ်၍ ဘုရားပင့်၊ ကောင်းသူဂုဏ်မဝေး | ၅၄၀<br> နတ်သိကြားကူသော သုဘဒ္ဒါဆွမ်းကျွေး | ၅၄၀<br> ဘုရားကျောင်းဆောက်ရေး တက္ကတွန်းများနှောင့်ယှက် | ၅၄၁<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ၅-နေရာမြေလှုပ်သော ဘုံ ၅-ပါး,၅၄၁<br> ၅-ကျော်စောရန်စသည်ကြောင့် တရားအားမထုတ်သင့်,၅၄၂<br> ၆-ဖြားယောင်းတတ်သော ရဟန်းများ ဘုရားမဖြစ်နိုင်,၅၄၂<br> ၇-ပံသုကူသင်္ကန်းစသည်ဖြင့် ရောင့်ရဲမှုအကျိုး,၅၄၂<br> ၈-ဘုရားအနွယ် တရား ၄-မျိုး,၅၄၂<br> သင်္ကန်းခေတ် ၂၃-မျိုး ရောင့်ရဲခြင်းဓူတင်,၅၄၄<br> ဆွမ်းကျောင်းဆိုင်ရာ အရိယဝံသတို့၏ ဂုဏ်ရည်များ,၅၄၇<br> ၁၀-သမဏ ဗြာဟ္မဏ ပညတ်ထိုက်သူများနှင့် တရားကိုယ်,၅၄၈<br> ဝဿ ဘညတို့ဝါဒနှင့် မိစ္ဆာအယူစွဲက ချွတ်မရ,၅၄၉<br> ၄-စက္ကဝဂ်၊ ၁-သတ္တိဝဂ် ၄-မျိုးနှင့် လိုရင်းစက်,၅၄၉<br> ၂-သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-မျိုးပုဂ္ဂိုလ်အလိုက် ချီးမြှောက်သင့်,၅၅၀<br> ၃-ခြင်္သေ့မင်း သွားလာလှုပ်ရှား ဘုရားတရားကြောင့် ထိတ်လန့်ကြ,၅၅၀<br> ခြင်္သေ့ ၄-မျိုးနှင့် လျင်မြန်ပုံ ဘုရားရှင်အား နှိုင်းဖွယ်ရာ,၅၅၄<br> ၄-အမြတ်ဆုံး ကြည်ညိုဖွယ် ၄-မျိုး,၅၅၅<br> ၅-ပညာရှိယောက်ျား ၄-မျိုး ပုဏ္ဏားအလိုနှင့် ဗုဒ္ဓအလို,၅၅၆<br> ၆-ဘုရားရှင်ခြေရာကို လူ့ခြေရာဟု ဒေါဏပုဏ္ဏားမထင်,၅၅၇<br> မြို့အမည်၊ ဘုရားရှင် ခရီးရှည်သွား ခြေတော်ရာထင် မထင်,၅၅၇<br> ၇-၈-ကြီးပွားကြောင်း ရဟန်းတရား ၄-မျိုး ဒိဋ္ဌိသစ္စာများ,၅၆၀<br> ၉-ဘုရားရှင်ခွင့်ပြု မပြုသော ယဇ် ၅-ပါးသဘော,၅၆၁<br> ၅-ရောဟိတဝဂ်၊ ၁-သမာဓိပွားများမှု ၄-မျိုး,၅၆၂<br> ၂-ဧကံသဗျာကရဏီယစသော ပြဿနာ ၄-မျိုး,၅၆၃<br> ၃-အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြုသူစသော ၄-မျိုး,၅၆၃<br> ၅-စကြဝဠာအဆုံးကို ခြေဖြင့်သွားသော ရောဟိတဿရသေ,၅၆၄<br> လောကအဆုံးယူပုံ ဘုရားရှင်နှင့် နတ်သား,၅၆၅<br> ၇-ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီးစသော အဝေး ၄-မျိုး,၅၆၅<br> ၈-သံဃာကို တရားဟောသော အရှင်ဝိသာခအား ဘုရားသာဓုခေါ်,၅၆၆<br> ၉-ဝိပ္ပလ္လာသ ၁၂-ပါးဖြစ်ပုံ,၅၆၇<br> ၁၀-လ နေနှင့် ရဟန်းပုဏ္ဏားတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုး,၅၆၇<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၂-ဒုတိယသုတ် ၅၀ (၆) ၁-ပုညာဘိသန္ဒဝဂ် | ၅၆၈<br> ၁-ရဟန္တာအား ဆွမ်းစသည်လှူကျိုး သမုဒ္ဒရာရေ မကပါ | ၅၆၉<br> ၂-အရိယကန္တ ၄-ပါး အကျိုးလည်း နည်းတူ | ၅၆၉<br> ၃-လက်ထပ်သွားသူများအား သူသေလင်၊ သူသေမယားစသည်ဟော | ၅၇၁<br> ၅-၆-နကုလပိတာမောင်နှံအား သံသရာမခွဲတရား ၄-မျိုး | ၅၇၂<br> ဘုရားရှင်နှင့် ယင်းမောင်နှံ ဆွေမျိုးဘဝ | ၅၇၃<br> ၇-၈-၉-ဆွမ်းလှူကျိုး ၄-မျိုး၊ ၁၀-ကျော်စောကြောင်း ၄-မျိုး | ၅၇၄<br> (၇) ၂-ပတ္တကမ္မဝဂ် ၁-ရခဲသော တရား ၄-မျိုး | ၅၇၄<br> ရကြောင်းတရား ၄-ပါးနှင့် လျောက်ပတ်မှု ၄-မျိုး | ၅၇၆<br> ၂-ရှိမှု သုံးဆောင်မှု ကြွေးကင်းမှု အပြစ်ကင်းမှုဟု ချမ်းသာ ၄ မျိုး | ၅၇၇<br> ၃-ဗြဟ္မာ လက်ဦးဆရာ အိမ်ဦးနတ် အလှူခံဟူသည် မိဘတည်း | ၅၇၈<br> ၅-ရူပပမာဏစသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးနှင့် အခွဲ | ၅၇၉<br> ၇-အဟိရာဇသုတ် ရဟန်းတပါး မြွေကိုက်သေ၍ မေတ္တာညွှန်ပြ | ၅၇၉<br> ၈-ဒေဝဒတ်၏လာဘ်ကား ငှက်ပျောပင် အသီးသီးသည့်ပမာ | ၅၈၀<br> ၉-စောင့်စည်းပယ်ပွား အားထုတ်ခြင်း ၄-ပါး | ၅၈၀<br> ၁၀-မင်းတရားပျက်၍ အသက်ဆက် ပျက်ရပုံအကျယ် | ၅၈၁<br> (၈) ၃-အပဏ္ဏကဝဂ်၊ ၃-သူယုတ် သူကောင်း သိကြောင်းတရား | ၅၈၁<br> ရောက်သစ်စ ချွေးမသဘော ယင်းနှင့်တူအောင်နေကြ | ၅၈၃<br> ၆-ဘုရားတရားစသည်၌ ယုံမှားလျှင် မေးထားကြ | ၅၈၄<br> ၇-မကြံသင့်သော ၄-မျိုးကြံလျှင်ရူးမည် | ၅၈၅<br> ၈-အလှူရှင်ကြောင့်စသည်ဖြင့် အလှူစင်ကြယ်ကြောင်း ၄-မျိုး သာဓကပါ | ၅၈၆<br> ၉-ကုန်သွယ်မှုချင်းတူလျက် အမြတ်မတူကြောင်းများ | ၅၈၇<br> ၁၀-မာတုဂါမ တရားသူကြီးစသည် မလုပ်သင့်ကြောင်း | ၅၈၇<br> (၉) ၄-မစလဝဂ်၊ ၁-ငရဲနှင့် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းများ | ၅၈၇<br> ၅-အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်သွားမည့်ပုဂ္ဂိုလ်စသည် ၄ မျိုး | ၅၈၉<br> ၇-ရဟန်း ၄-မျိုး စတုတ္ထရဟန်းအကျယ် | ၅၉၀<br> (၁၀) ၅-အသုရဝဂ်၊ ၁-အသုရသုတ် နတ်ဖြစ်၍ နတ်အခြံအရံရှိ | ၅၉၂<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ၅-သူသေကောင်ဖုတ် ထင်းမီးစနှင့်တူသူစသည် ၄-မျိုး,၅၉၄<br> ၆-ကိုယ်ကျိုးသာကျင့်သူစသည် ၄-မျိုး,၅၉၅<br> ၇-ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာသိစွမ်းနိုင်သူ စသည် ၄-မျိုး,၅၉၅<br> ၉-သိက္ခာပုဒ် ၅-ပါးနှင့်စပ်၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး,၅၉၆<br> ၁၀-ကာလညူဖြင့် ဂုဏ်အပြစ်ကို အမှန်ဆိုက ပညာရှိသဘော,၅၉၇<br> ၃-တတိယသုတ် ၅၀ (၁၁) ၁-ဝလာဟကဝဂ်၊ မိုး ၄-မျိုး,၅၉၈<br> ၂-မိုး အိုး အိုင် သရက် ကြွက် ၄-မျိုး,၆၀၀<br> ၈-နွားလား သစ်ပင် မြွေ ၄-မျိုး,၆၀၂<br> (၁၂) ၂-ကေသီဝဂ်-၁-ကေသီမြင်းဆရာ မြင်းများဆုံးမပုံ,၆၀၂<br> ဘုရားရှင် သတ္တဝါများအား ဆုံးမတော်မူပုံ,၆၀၂<br> ၂-အာဇာနည်မြင်းနှင့် ရဟန်းကောင်း အင်္ဂါ ၄-ပါး,၆၀၃<br> ၃-နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍ အလုပ်လုပ်သောမြင်းစသည်,၆၀၃<br> သေသည်ကြား၍ တရားလုပ်သော ရဟန်းစသည်,၆၀၄<br> ၄-မင်းစီးဆင်နှင့် ရဟန်းကောင်းအင်္ဂါ ၄-ပါး,၆၀၄<br> ၅-အလုပ်ဆိုးသော်လည်း ကျေးဇူးရှိသည်စသော ၄-မျိုး,၆၀၆<br> အလုပ်ခွဲဝေခြင်းနှင့် အမှတ် ၄-အလုပ်,၆၀၆<br> ၆-မမေ့ကောင်းသော အကြောင်း ၄-မျိုး,၆၀၇<br> ၇-စောင့်စည်းရမည့် ၄-နေရာ,၆၀၇<br> ၈-သံဝေဂဖြစ်စေတတ်သော အရပ် ၄-မျိုး ဖွားရပ်,၆၀၇<br> (၁၃) ၃-ဘယဝဂ်၊ ၁-အတ္တနုဝါဒဘေးစသည် ၄-ပါးအကျယ်,၆၀၈<br> ဒဏ္ဍဘေးအဖွင့်၊ ၂၅-ပါးသော ဘေးအကျယ်၊ ကြောက်ကအကျိုး,၆၀၈<br> ၂-လှိုင်းကံပိုးဘေးစသည် ၄-ပါး သာသနာနှင့်စပ်,၆၀၉<br> ၃-ဗြဟ္မာများ သက်တမ်းအတိအကျခွဲပုံ,၆၁၁<br> ၄-ခန္ဓာ ၅-ပါးကို လက္ခဏာရေး ၃-ပါးတင်,၆၁၂<br> ၇-တထာဂတအစ္ဆရိယများ,၆၁၄<br> လောကန္တရိုက်ငရဲနှင့် လ နေများ တန်ခိုးကြီးပုံ,၆၁၅<br> ၈-ဒုတိယ ဘုရားပွင့်လာ၍ အံ့ဖွယ် ၄-မျိုး,၆၁၅<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၉-၁၀-အာနန္ဒာ စကြာမင်းတို့၌ အံ့ဖွယ်များ | ၆၁၆<br> (၁၄) ၁-ပုဂ္ဂလဝဂ်၊ ၁-အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် | ၆၁၇<br> ၃-ဥဂ္ဃဋိတညူစသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး | ၆၁၇<br> ၄-ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝိ စသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးနှင့် | ၆၁၈<br> ၅-အပြစ်ရှိ၊ များ၊ နည်း၊ မရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး | ၆၁၉<br> ၈-ကိုယ်သာကင်း၍ စိတ်မကင်းသောသူ စသည် | ၆၂၀<br> ၉-ဓမ္မကထိက ၄-မျိုး | ၆၂၀<br> (၁၅) ၅-အာဘာဝဂ်၊ ၁-အရောင် ရောင်ခြည်အခါစသည် | ၆၂၁<br> ၆-ကမ္ဘာ၏အသင်္ချေ ၄-မျိုး၊ ကမ္ဘာပျက်ပုံနှင့် အပိုင်းအခြား | ၆၂၂<br> ၄-စတုတ္ထသုတ် ၅၀ (၁၆) ၁-ဣန္ဒြိယဝဂ်၊ ၁-ဣန္ဒြေ ၄-ပါး | ၆၂၂<br> ၇-ကိုယ်ရောဂါ နှစ် ၁၀၀-ကင်း၊ စိတ်ရောဂါ ခဏမျှ မကင်း | ၆၂၂<br> ရဟန်းများ ပစ္စည်း ၄-ပါးကြောင့် ရောဂါရောက်ကြ | ၆၂၃<br> ၉-အရှင်အာနန္ဒာကို ကြိုက်၍ အပင့်ခိုင်းသော ဘိက္ခုနီ | ၆၂၄<br> ဤကိုယ်သည် တဏှာမာနကြောင့်ဖြစ်၊ ယင်းကိုမှီ၍ တဏှာမာနကိုပယ် | ၆၂၄<br> ၁၀-ဘုရားနှင့် တရားတည်လျှင် လူများစီးပွားဖြစ် သာသနာကွယ်ကြောင်း ၄-ပါး | ၆၂၅<br> (၁၇) ၂-ပဋိပဒါဝဂ်၊ ၂-ပဋိပဒါ ၄-ပါးအဓိပ္ပာယ်အကျယ် | ၆၂၆<br> နွားပျောက်ဥပမာဖြင့် ပြပုံ နှီးနှောပုံ | ၆၂၆<br> အသုဘစသည်နှင့်စပ်၍ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ခွဲပုံ | ၆၂၈<br> ၄-သည်းမခံ သည်းခံ ဆုံးမငြိမ်းစေ အကျင့် ၄-မျိုး | ၆၂၈<br> ၇-၈-မဟာမောဂ္ဂလာန် သာရိပုတ္တရာတို့ဆိုင်ရာ ပဋိပဒါ | ၆၂၉<br> ၉-သေပြီး အားမထုတ်ပဲ ကိလေသာငြိမ်းစေတတ်သူသည် | ၆၃၁<br> ၁၀-သမထ ဝိပဿနာအစုံဖွဲ့၍ ပွားများမှုဆိုင်ရာ | ၆၃၁<br> (၁၈) ၃-သဒ္ဓမ္မတ္ထိတိယဝဂ်၊ ၁-အတ္တဘောရခြင်း ၄-မျိုး | ၆၃၃<br> ၂-အရှင်သာရိပုတ္တရာ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးဝန်ခံ | ၆၃၄<br> ၃-ဒါနစေတနာပေါင်းသော် ၂၇၆ | ၆၃၆<br> ၄-ဖဿ ၆-ပါးချုပ်ခြင်းကြောင့် ကိလေသာတစုံတရာရှိ မရှိ | ၆၃၇<br> ထိုင်နေသောရဟန်းတပါးကြောင့် | ၆၃၈<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၅-ဝိဇ္ဇာစရဏံဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသလော | ၆၃၈<br> ၆-သာသနာတော်၏ စံပြပုဂ္ဂိုလ်များ | ၆၃၈<br> ၇-ရှင်ရာဟုလာအား ဘုရားဟောသော တရားများ | ၆၃၉<br> ၈-စင်ကြယ်သောလက်၊ တန်စီးတွင်း ဥပမာများပါသော ပုဂ္ဂိုလ် | ၆၃၉<br> မြစ်ကမ်းကူးလိုသောယောက်ျား ဥယျာဉ်ရှာသောယောက်ျားဥပမာ | ၆၄၀<br> ၉-မျက်မှောက်၌ပင် ကိလေသာ ငြိမ်း မငြိမ်းကြောင်းများ | ၆၄၁<br> ၁၀-မြတ်သောညွှန်ပြချက် မဟာပဒေသ ၄-မျိုး သုတ္တ ဝိနယအခွဲ အကျယ် | ၆၄၃<br> (၁၉) ၄-ဗြာဟ္မဏဝဂ်၊ ၁-သူရဲကောင်း၊ ရဟန်းကောင်း ၄-မျိုး | ၆၄၃<br> ၂-မည်သူမျှ တာဝန်မခံနိုင်သော တရား ၄-မျိုး | ၆၄၅<br> ၃-မြင်တိုင်း ပြောရမည်ဟု၎င်း မပြောရဟု၎င်း ငါဘုရားမဆို | ၆၄၆<br> ၄-သေမှာမကြောက်သူလည်း ရှိသေးသည်ပုဏ္ဏား | ၆၄၇<br> ၅-ဂိုဏ်းဆရာ ပရိဗိုဇ်များနှင့် ဗြာဟ္မဏသစ္စာ ၄-ပါး | ၆၄၇<br> ၆-အဘယ်တရားသည် လောကကို ဆောင်ဆွဲပါသနည်း (စိတ်) | ၆၄၈<br> ဥမ္မဂ္ဂ ဥမင်္ဂ အနက်အဓိပ္ပာယ် | ၆၄၉<br> ၇-သူယုတ်သည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု မသိနိုင် | ၆၅၀<br> ၈-ကဲ့ရဲ့သူမှန်သမျှ ကုသိုလ်မဖြစ် ကဲ့ရဲ့ထိုက်သည်တဲ့ | ၆၅၀<br> ၉-မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရား ၄-ပါးနှင့် ပညာအဆင့်ဆင့် | ၆၅၂<br> ၁၀-ပဋိပတ်ရဟန်းများကို ကြည်ညို၍ ဘုရားရှင်မိန့်ကြား | ၆၅၄<br> (၂၀) ၅-မဟာဝဂ် ၁-ပရိယတ်အကျိုးဆက် ၄-မျိုး | ၆၅၅<br> ဤသုတ်ဖြစ်ရပ်နှင့် နတ်ပြည်၌ တရားဟောသူများ | ၆၅၅<br> ၂-အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ကို အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် သိအပ်ပုံ | ၆၅၇<br> ၃-မာယာဖြင့် တိတ္ထိတပည့်များကို ရှင်ဂေါတမ လှည့်ပတ်၏ | ၆၅၈<br> မာယာကောင်းသည် ဆွေမျိုးအားလုံး လှည့်ပတ်မိဖို့ကောင်း | ၆၅၉<br> အင်ကြင်းပင်ကြီးတို့သော်လည်း ဤမာယာလှည့်ပတ်မိလျှင် ကောင်းမည် | ၆၆၀<br> ၄-နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုရန် အားထုတ်မှု ၄-မျိုး | ၆၆၃<br> ကောလဗျဂ္ဃပဇ္ဇမြို့မည်ပုံ | ၆၆၃<br> ၅-ဝပ္ပသာကီဝင်နှင့် ရှင်မောဂ္ဂလာန် | ၆၆၃<br> ကိုယ်လျှင်အဆုံးရှိသော ဝေဒနာနှင့် မြင်းအရောင်းအဝယ် | ၆၆၅<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၆-ဘုရားရှင်နှင့် သာဠ အဘယ လိစ္ဆဝီမင်း ၂-ဦး | ၆၆၇<br> ဥပမာနှီးနှောခြင်းနှင့် ဆန်းကြယ်သောမြားအတတ်များ | ၆၆၈<br> ၇-မာတုဂါမ အဆင်းလှ၊ ကြွယ်ဝ၊ တန်ခိုးကြီး၊ မကြီးကြောင်းများ | ၆၇၀<br> ၈-တိတ္ထိအကျင့်မျိုးစုံနှင့် ဘုရားသာသနာတော် | ၆၇၀<br> အိမ်ထောင်သည်ဘဝ ကျဉ်းမြောင်းပုံနှင့် ဥစ္စာ ဆွေမျိုးနည်း များ | ၆၇၂<br> ချိန် အသပြာတိုင်းတာစဉ်းလဲနှင့် လှည့်ဖြားခြင်း | ၆၇၇<br> ငှက်သည် လိုရာပျံ၊ တောရပုဂ္ဂိုလ်မှန်လျှင် | ၆၇၈<br> သေနာသန ၄-မျိုးနှင့် ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးခွဲ | ၆၇၉<br> ၉-တဏှာကြောင့် သံသရာရှည်ပုံ ကွန်ရက် ယက်ကန်းချည်ထွေးပမာ | ၆၇၉<br> တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးသရုပ် | ၆၈၀<br> ၁၀-ချစ်ခြင်းကြောင့် မုန်းခြင်းစသည် ၄-မျိုးအကျယ် | ၆၈၂<br> (၂၁) ၅-ပဉ္စမသုတ် ၅၀ (၂၁) သပ္ပုရိသဝဂ်၊ ၁-သူယုတ် သူကောင်းများ | ၆၈၂<br> (၂၂) ၂-ပရိသဝဂ်၊ ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတင့်တယ်စေတတ်သူများ | ၆၈၄<br> ၂-ငရဲ နတ်ပြည်ရောက်မည့်သူအမျိုးမျိုး | ၆၈၇<br> (၂၃) ၃-ဒုစရိတဝဂ်၊ ဒုစရိုက် သုစရိုက် သူယုတ် သူကောင်းများ | ၆၈၇<br> (၂၄) ၄-ကမ္မဝဂ်၊ ၁-ကံ ၄-မျိုးအဓိပ္ပာယ်အကျယ် | ၆၈၉<br> ၃-ကံအားလုံးကို မပြုရဟု ပညတ်ပါသလော | ၆၉၁<br> ၁၀-ဤသာသနာ၌သာ ရဟန်း ၄-မျိုး ရနိုင်သည်ဟု ကြုံးဝါးကြ | ၆၉၂<br> သာမဏ ၄-မျိုး၊ တနည်း- ၁၂-မျိုး | ၆၉၄<br> (၂၅) ၅-အာပတ္တိဘယဝဂ်၊ ၁-ရဟန်းယုတ်၏ မျှော်လင့်ချက် ၄-မျိုး | ၆၉၅<br> ၂-အာပတ်ကို အကြောင်းပြု၍ဖြစ်သော ဘေး ၄-မျိုး | ၆၉၆<br> ၃-အကျင့်မြတ်၏ အကျိုးတရား ၄၊ အိပ်ခြင်း ၄-မျိုး (ဘုရား) | ၆၉၉<br> ၅-စေတီထိုက်သူ ၄-သီလရှိပုထုဇဉ်ကို ရဟန္တာအတူ | ၇၀၀<br> ၆-ပညာတိုးပွားကြောင်း တရား ၄-မျိုး | ၇၀၀<br> (၂၆) ၆-အဘိညာဝဂ်၊ ၁-ပိုင်းခြားသိထိုက်သောတရား | ၇၀၁<br> ၂-အရိယာမဟုတ်သူ ဟုတ်သူတို့၏ ရှာမှီးခြင်းများ | ၇၀၁<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၃-ချီးမြှောက်ကြောင်း ဝတ္ထု ၄-မျိုး | ၇၀၂<br> ၄-တပည့်တော်အား တရားအကျဉ်းဟောပါဘုရား (မာလုကျပုတ္တ) | ၇၀၂<br> ၅-စည်းစိမ်ဥစ္စာ အရှည်မတည်ကြောင်း ၄-မျိုး | ၇၀၃<br> ၆-အာဇာနည်မြင်းကောင်း ရဟန်းကောင်းအင်္ဂါ | ၇၀၃<br> ၉-တောကျောင်းနေထိုက် မနေထိုက်သော ရဟန်းများ | ၇၀၄<br> (၂၇) ၇-ကမ္မပထဝဂ်၊ ၁-ကိုယ်တိုင် တိုက်တွန်းချီးမွမ်းစိတ်တူ | ၇၀၅<br> (၂၈) ၈-ရာဂပေယျာလ၊ ၁-ရာဂပျောက်ရန် သတိပဋ္ဌာန်စသည်ပွား | ၇၀၅<br> ၃၁-၅၁၀-ဒေါသစသည် ပျောက်ရန်နည်းတူပွား | ၇၀၆<br> ကျမ်းစာ ပထမပိုင်း တခန်းရပ်နိဂုံး | ၇၀၇<br> <hr> နမော အနုတ္တရပဉ္စနိကာယသာသနဒေသက။</p> <h3>ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ် နိဒါန်းဆွယ်</h3> <h3>အင်္ဂုတ္တရုဏ်ဂုဏ်ရည် ခြင်္သေ့ဆီ</h3> <p>ခြင်္သေ့ဆီသည် သိင်္ဂီရွှေခွက်၌တည်သကဲ့သို့ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဓမ္မောသဓဆေးဆီ ပဉ္စနိကာယ အမြိုက်ရည်သည်လည်း ချမ်းသာအစစ်အမှန်ကို ခံယူနိုင်စွမ်းရှိကြသော ဗုဒ္ဓနွယ်ဝင် ပညာရှင်တို့၏ (ပါရမီရှင်တို့၏) သဒ္ဓါ၊ ပညာ၊ စေတနာ အစဉ် စိတ္တုပ္ပါဒ်တို့ စုပေါင်းယှဉ်နေသော သိင်္ဂီနိက် ရွှေစင်ခွက်၌သာ ဝင်လျက် ငြိမ်သက်နားခိုနိုင်ပါသည်။</p> <p>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကား နိကာယ်ကြီး ၅-ရပ်တွင် ခုဒ္ဒကနိကာယ်မှတပါး ကျယ်ဝန်းကြီးမား အများဆုံးဖြစ်၍ သုတ်ပေါင်း ၉၅၅၇- သုတ်၊ ဘာဏဝါရပေါင်း ၁၂၀၊ နိပါတ်ပေါင်းမှာ ၁-မှစ၍ ၁၁-အထိရှိသည်။ ပဌမသံဂါယနာတင်ပြီးသောအခါ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် သာသနာတော် တည်တံ့ပြန့်ပွားရေးအတွက် အရှင်အနုရုဒ္ဓါအား လွှဲအပ်၍ တပည့်များကို အဆက်မပြတ်အောင် သင်ကြားချအပ်စေသည်။</p> <h3>ပါဝင်သောတရားများ</h3> <p>“ယောကျ်ားများ၏စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်သော တရားများမှာ မိန်းမ၏ အာရုံ ၅-ပါးတို့ ဖြစ်သည်။”</p> <p>ဟောတော်မူပြီး ယင်းအဓိပ္ပာယ်ပြည့်စုံအောင် အဋ္ဌကထာ၌ ကျယ်ဝန်းစွာ ဖွင့်ပြသည်။ တောင်ထိပ်ပွဲသဘင်တွင် မိဖုရားကိုမြင်သော စိတ္တရှင်ကြီးမှာ အချစ်ရူးရူး၍ တဝူးဝူးရွတ်နေသည်။ ယင်းမိဖုရား မကြာခင်ကွယ်လွန်၍ အသုဘရှုပြန်လာကြသော ရှင်ငယ်များ ပြောပြရာ လက်မခံ၊ မြေကြီးဖြစ်သည်အထိ ရူးကျန်ရစ်မည့် ဦးစိတ္တ ဖြစ်သည်။</p> <p>တောင်ကြား ရေအိုင်တွင်းဆင်းမိသော ဆင်ကြီးကို ရွှေပုစွန်ကြီးက လက်မဖြင့် ညှပ်ရာ ဇနီးဆင်မက “ပုစွန်ခေါင်းဆောင်ကြီးရှင့်၊ ပျက်ရည်မစဲ ငိုပွဲဆင်ရ ကျွန်မ ချစ်ခင် မောင်တော်ဆင်ကို ခုပင်မနှေး လွှတ်၍ပေးပါ တောင်းပန်ပါသည်။” ဤသို့ ကနွဲ့ကလျ ဆင်မအသံကြားသောအခါ ရွှေပုစွန်ဝူး ပျက်လုံးပြူးက အားလျှော့ရှာသည်။ အခွင့်ကောင်းရပြီး ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ဒုတိယခြေမြှောက်ကာ ပုစွန်လုံးပေါ် တအားနင်းကာ ခြင်းခတ်သည့်အသွင် လမ်းပေါ်အတင်လိုက် ဆင်များဝိုင်းစု အမှုန့်ပြုတော့သည်။ ဤသို့လျှင် မိန်းမများကြောင့် ယောကျ်ားများ ကိုယ်သိုက်ပျောက် အကုသိုလ်စိတ်ပေါက်၍ ဒုက္ခရောက်ရပုံကို ဤနိကာယ်၌ ကျယ်ဝန်းစွာ ပြထားသည်။<br> <hr> <b>ယောကျ်ားများကြောင့် မိန်းမများလည်း ဒုက္ခ</b>။ ။ <br> ဘုရားရှင်က အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူပြီး အဖွင့်၌ ကြေးပြာသာဒ်တံခါး၌ ရပ်နေသော ရဟန်းငယ်ကိုမြင်၍ မိဖုရားတဦး ရာဂဘီလူး ပူးဝင်ဖမ်းစား သေသွားသည်။ ဂုတ္တိလ စောင်းဆရာ၏ ညဉ့်ဦးပိုင်းအချိန် အိမ်တံခါးထိုင်ကာ ခံစားမှုအပြည့်ပါသော သီချင်းသံနှင့် စောင်းသံကိုကြားရသော ဗာရာဏသီ အမျိုးသမီးတဦး အသံကြားရာ စောင်းဆရာထံ ချက်ချင်းလာတော့သည်။ သို့သော် တံခါးထင်၍ ထွက်သောနေရာမှ ပြတင်းဖြစ်နေသဖြင့် ကောင်းကင်၌ပင် အမျိုးသမီး အသက်ပျောက်တော့၏။ သာဓကများစွာ ဤနိကာယ်မှာ ဖတ်ရပါမည်။</p> <h3>ကိလေသာမဖြစ်ရေး အလုပ်ပေးသည်</h3> <p>ဤသို့လျှင် သံသရာ၌ ထီးမသတ္တဝါ အနန္တတို့ ကိလေသာကြောင့်သာ ဒုက္ခရောက်ရသည်ဖြစ်ရာ ထိုကိလေသာမဖြစ်ရေးကို ကျမ်းမြတ်က အလုပ်ပေးပါသည်။ နီဝရဏပ္ပဟာနဝဂ်၌ ဘုရားရှင်က “နှစ်သက်ဖွယ် သုဘအာရုံကြောင့် မဖြစ်သေးသော ကာမတဏှာဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးကာမတဏှာလည်း တိုးပွားသည်။ မတင့်တယ်သော အသုဘအာရုံနှင့် ပဌမဈာန်သည်သာ ကာမတဏှာကင်းကြောင်း” စသည်ဖြင့် ကိလေသာအားလုံးပယ်ရေးအတွက် အလုပ်ပေးတော်မူသည်။ ယင်းဒေသနာအဖွင့်၌-<br> ၁။ ကျောင်းကန်ဘုရား ဝတ်နိဗဒ်များပြုခြင်း၊<br> ၂။ ပရိယတ္တိ သင်ကြားပို့ချခြင်း၊<br> ၃။ ဓူတင် ၁၃-ပါး ဆောင်ထားခြင်း၊<br> ၄။ ဈာန်သမာပတ် ဝင်စားခြင်း၊<br> ၅။ ဝိပဿနာ ရှုမှတ်ပွားများနေခြင်း၊</p> <p>၆။ ဥပုသ်အိမ်၊ ဆွမ်းစားကျောင်းဆောက်စသော ဝေယျာဝစ္စများ ပြုနေခြင်း တို့ဖြင့် ကိလေသာများ ဖြစ်ခွင့်မရပုံ ဖွင့်ပြပါသည်။</p> <h3>ဝေယျာဝစ္စဖြင့် ကိလေသာခွာ</h3> <p>ရဟန်း ၇-ဝါရ အရှင်တိဿသည် တားဆီးမရ လူထွက်လိုလှ၍ ဆရာ့ထံခွင့်ပန်ရာ တပည့်တိဿ၏ အရဟတ္တဖိုလ်ရမည့် အကြောင်းကိုမြင်သော ဆရာက “ငါတို့ အိုပြီ၊ ငါတို့ နေဖို့ ကျောင်းတဆောင် ဆောက်ခဲ့ပါ” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် ဝန်ခံလိုက်ရသည်။ ဆောက်ပြီး၍ ဆရာ့ထံသွားအလျှောက်တွင် “ငါ့ရှင် ပင်ပန်းရသောကျောင်းမှာ ယနေ့တရက် ငါ့ရှင်ပင် နားမနေကျိန်းစက်ပါ” ဆရာ့အမိန့်အရ ကျောင်းသစ်ဝင်ထိုင်ကာ...<br> <hr> “ဆရာ့အတွက် ဝေယျာဝစ္စကျနအောင် ငါပြုပြီးပေါ့” ဆင်ခြင်စဉ် ဝင်လာသော ပီတိကိုခွာ ဝိပဿနာအရှုလိုက် အရဟတ္တဖိုလ် ဆိုက်သွားသည်၊ ဤကား ဝေယျာဝစ္စဖြင့်ခွာထားသော ကိလေသာ နေရာမရတော့ခြင်းပင်၊ အခြားဆိုင်ရာများကိုလည်း ကျမ်းမြတ်က ဖွင့်အပ်သည်။</p> <h3>ရှက်ကြောက် ၂-ပါး၊ လောကစောင့်တရား</h3> <p>သတ္တဝါများ ရှက်ကြောက်ကင်း၍သာ ပြစ်မှုမျိုးစုံကုန်အောင်ပြုကြသည်။ အဟိရိက၊ အနောတ္တပ္ပ ကိလေသာ ၂-ပါး၏ သဘောပင်၊ မင်းအလိုလိုက်လျှင် လောက၌ ဆရာ့မယား၊ ဘကြီး၊ ဘထွေး မယား စသည် သီးခြားမရှိတော့နိုင်၊ အိမ်ခွေး၊ တောခွေးစသည်များပမာ လောကကြီး ရောယှက်ရှုပ်ထွေးတော့မည်၊ ထို့ကြောင့် ဟိရီ ဩတ္တပ္ပ (ရှက်၊ ကြောက်) တရား ၂-ပါးသည် လောကစောင့်တရားဖြစ်သည်စသည်ဖြင့်လည်း မိန့်သည်။</p> <p><b>ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ့် နိဗ္ဗာန်အထိ နယ်ကျယ်</b>။ ။ ထိုအကြောင်းကို ပဏိဟိတအစ္ဆဝဂ်၌ ပြသည်၊ စပါးဆူးအစ မည်သည့်ဆူးဖြစ်ဖြစ် စူးအောင်ထောင်ထားမှ စူးသည်၊ သွေးထွက်သည်၊ သို့မဟုတ်က မစူး၊ အလားတူပင် မြက်ဆုပ်အလှူပင်ဖြစ်စေ ဝဋ်မှထွက်မြောက်မှုတောင့်တလျှင် ရနိုင်သည် စသည်ဖြင့် အားသေးသော စပါးဆူးနှင့် ကုသိုလ်ငယ်ကို ပုံပြုမိန့်သည်။</p> <p><b>သာသနာမှာ သက်သာရာမျိုးစုံ</b>။ ။ အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမ သုတ္တန်ကိုဟောပြီး တချိန် သီလစင်ကြယ်သူ ရဟန်း ၆၀-ရဟန္တာဖြစ်၍ ပါရာဇိကကျသူ ရဟန်း ၆၀-သွေးအန်ကြသည်၊ သာမဏေပြု၍ သီလံထိန်း၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ် အနာဂါမ်ဖြစ်ကြ၊ အချို့နတ်ပြည်ရောက်ကြသည်။ အာပတ်ငယ်သင့်သူ ရဟန်း ၆၀၊ လူထွက်၍ သရဏဂုံ သီလစောင့် သောတာပန် စသည်ဖြစ်ကြ၊ အချို့နတ်ပြည်ရောက်ကြသည်။ (သွေးအန်လူထွက်အောင် ဟောသည်မဟုတ်။) ယင်းအကျိုးများမြင်၍ ဟောပါသည်။</p> <p>နတ်များမှတဆင့် ယင်းသုတ္တန်ကို အခြားသံဃာတော်များ ကြားသိရာ “သာသနာမှာ သန့်ရှင်းစွာနေဖို့မလွယ်” ရည်ရွယ်ပြီး ရဟန်း ရာ ထောင် လူ့ဘောင်ကူးကြသည်၊ ဤအကြောင်းကြောင့် ဘုရားရှင်က “သမုဒ္ဒရာမှာ ဆိပ်ကမ်းများသလို ငါဘုရားသာသနာမှာ သက်သာရာအကြောင်းက များကြသည်။ အပ္ပနာပစာရ ဘာဝနာ မဟုတ်စေကာမူ မေတ္တာနှင့် ရွှေပိုး ပွားများမှု လက်ဖျစ်တချက် မကြာဆိုင်ရာ ရွှေပိုင်းပွားများမှု၊ မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သောစိတ်ကို မှီဝဲမှုသည်ပင် သတ္တဝါတို့အား စီးပွားချမ်းသာနှံ့သွားသည်သာ၊ ပြည်သူ့ဆွမ်းကို အကျိုးရှိရှိ စားသူဟု ဆိုထိုက်သည်သာ” မိန့်သော စူဠအစ္ဆရာသံဃာတသုတ်ကို တွေ့ရလတ္တံ့။</p> <hr><h3>သာသနာ၏ မူရင်းဖြစ်လတ် ပရိယတ်</h3> <p>အဓိဂမ=ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၊ ပဋိပတ္တိ=အကျင့်သီလ၊ ပရိယတ္တိ=ပိဋက ၃-ပုံ၊ လိင်္ဂ=ရဟန်းအသွင်၊ ဓာတု=ဘုရားဓာတ်တော်များဟု ကွယ်ခြင်း ၅-မျိုးတွင် ပရိယတ်သာ လိုရင်းဖြစ်၍ သီဟိုဠ် စဏ္ဍာလတိဿဘေးကြီးဖြစ်ချိန် သိကြားမင်းသည် ဖောင်ဖန်ဆင်းပြီး သီဟိုဠ်သံဃာများကို အိန္ဒိယပို့ပေးခဲ့သည်၊ ရဟန်းတော် ၆-ကျိပ်မှာ သီဟိုဠ်မှာပင်နေပြီး သစ်မြစ်သစ်ဥ သစ်ရွက်များဖြင့် အသက်မွေးကာ ဗိုက်ပေါ်သဲပူတင်၊ ဦးခေါင်းချင်းယှဉ်၍ ၁၂-နှစ်တိုင်တိုင် ပိဋကတ်တော်များကို စောင့်ရှောက်ကြသည်။</p> <p>ကာလကောင်း၍ အိန္ဒိယမှ သံဃာတော် ၇၀၀ သီဟိုဠ် ပြန်ကြွ၊ သီဟိုဠ်ကျန်သံဃာ ၆-ကျိပ်နှင့် ပိဋကတ်တော်များကို တိုက်ဆိုင်ကြည့်ရာ အက္ခရာတလုံးမျှ မမှားယွင်းကြပါ၊ ထိုအစည်းအဝေးတွင် သာသနာတော်၏ ရေသောက်မြစ်သည် ပရိယတ်လော၊ ပဋိပတ်လော စောကြောကြသည်။</p> <h3>အဖြေ ၂-ပြားရှိခဲ့ပါလည်း</h3> <p>“ပံ့သုကူဆောင် အရှင်များက ပဋိပတ်၊ ဓမ္မကထိကများက ပရိယတ္တိ” အကြောင်းအသီးသီးပြ ဖြေဆိုကြရာ ပရိယတ်သာ သာသနာတော်၏ ရေသောက်မြစ် ဖြစ်ပုံတင်ပြသော ဓမ္မကထိကများ၏ အဆိုက အောင်မှတ်ရသွားကြောင်း အကိုးသာဓကများစွာ ဤကျမ်းမှာ ပြထားသည်။ သာသနာမှု ထူးချွန်ဆုရသူများ၊ သာသနာတော်အတွက် အားတက်ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဗုဒ္ဓကိုယ်တိုင် ပေးအပ်သော ဘွဲ့ထူးရပုဂ္ဂိုလ်အားလုံးကိုလည်း ဤကျမ်း၌ စုံလင်စွာကြည်ညိုရပါမည်။ တာဝတိံသာတွင် အဘိဓမ္မာဟောပြီး၍ ဘုရားရှင် လူ့ပြည်ဆင်းရာတွင် သင်္ကဿမြို့တံခါး၌ ဘုရားရှင်ကို ကြိုနေကြသော ပရိသတ်မှာ ၁၂-ယူဇနာရှိသည်။</p> <p>ယင်းပရိသတ်အား ဘုရားရှင်က ပုထုဇဉ်များဆိုင်ရာ သောတာပန်များဆိုင်ရာ စသည်ဖြင့် ပုစ္ဆာများကို တဆင့်စီမြှင့်၍ မေးတော်မူရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်အရာ၌ အရှင်မောဂ္ဂလာန်ဖြေဆိုနိုင်သော်လည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာအရာ၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာသာ ဖြေနိုင်သည်။ ထို့ထက်လွန်၍လည်း ဘုရားအရာဖြစ်သော ပုစ္ဆာကိုမေးတော်မူပြန်ရာ ဗုဒ္ဓထံမှ ရသော သဲလွန်စဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာပင် ဖြေနိုင်သည်၊ ဤဖြစ်ရပ်အရ “အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ပညာအကြီးဆုံး” ဗုဒ္ဓကိုယ်တိုင် ပေးအပ်သော ထူးချွန်ဆုကို ရရှိပါသည်။</p> <h3>စိတ်ဓာတ်ရင့်တည် မြတ်ပါရမီ</h3> <p>သူတော်ကောင်းတို့၏ ပါရမီစိတ်ဓာတ်ကား ဖြစ်ရာဘဝ မြင့်မြတ်တည်ကြည်လှသည်၊ “ဝတ္ထုအာရုံ ကာမဂုဏ်တွေ များလှ၍ သူ့ဘက်က စိတ်ပါးနေမှာ ပါရမီရှင်များအား အထင်မသေးသင့်ပါ၊ သန်းကြွယ်သူဌေးသားများ ဖြစ်ကြသော သရဒလုလင်နှင့် သီရိဝဍ္ဎနလုလင်တို့သည် တသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်းထက်ကပင် ပါရမီဖြည့်ဖက်များဖြစ်ကြ၍ ယခုဘဝမှာလည်း အတူတကွ နေထိုင် သွားလာကြသည်။<br> <hr> အချိန်မှာ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ တောင်ထိပ်ပွဲသဘင်တွင် လုလင် ၂-ဦးယှဉ်ကာ ပွဲကြည့်နေခိုက် ဖြစ်သည်။ ရှေးယခင်ကဆိုလျှင် ၂-ဦးသား ရယ်မောစရာ ဆုပေးစရာရှိလျှင် ရယ်မောဆုပေးကြ၊ ထိတ်လန့်စရာတွေ့လျှင်လည်း ထိတ်လန့်ကြ၏၊ ဉာဏ်ရင့်လာသော ယခုအခါ၌ကား ယခင်ကလို မဟုတ်တော့ဘဲ “ဤပွဲ၌ တကယ်ကြည့်စရာ ဘာမျှမရှိ၊ နှစ်တရာမရောက်ခင် အားလုံး အမည်တွေ ပျောက်ကုန်မှာပဲ၊ လွတ်မြောက်ရာ တရားကို ရှာဖို့ သင့်တော့သည်” ဤသို့ ပွဲကြည့်ရင်း သံဝေဂမြင် အာရုံထင်နေကြသည်။</p> <p>တဦးနှင့်တဦး အကဲခတ် စိတ်ကူးများ တင်ပြကြကာ ထွက်လမ်းရှာ၍ အဆုံးတွင် ဗုဒ္ဓခြေတော်ရင်းရောက် အဂ္ဂသာဝကအစုံတို့ ဖြစ်ကုန်တော့သည်၊ ပါရမီရှင်တို့၏ ဉာဏ်အစဉ်ကား ကြည်လင်ရွှင်လန်းဖွယ်ပါတည်း။</p> <h3>ထူးချွန်ဂုဏ်ရှိ ပိပ္ပလိနှင့် မယ်ဘဒ္ဒါ</h3> <p>ပိပ္ပလိလုလင်မှာ ၈၇-ကုဋေ ကြွယ်ဝ၍ စည်းစိမ်ကြီးလှသော်လည်း ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာခဲ့သဖြင့် ကာမဂုဏ် အာရုံစိတ် ခေါင်းပါးလှသည်၊ မိဘများဆန္ဒအရ မငြင်းသာ၍ “အမေ့ချွေးမ ရွှေရုပ်လိုလှလျှင် သားယူပါမည်” ဝန်ခံမိရကား ရွှေရုပ်ကိုရှာ မယ်ဘဒ္ဒါကို တွေ့ရသည်။ ယင်းသူမကလည်း နည်းတူ ကာမစိတ် ပါးသူပင် ဖြစ်သည်။ “အိမ်ရာမထောင်လိုကြကြောင်း” အချင်းချင်း လျှို့ဝှက်စာရေးကြရာ လမ်းတွင် ဆုံမိသော စာပို့လုလင် ၂-ဦး စာပါအဓိပ္ပာယ်ဖျက်၊ ချစ်ကြိုက်စကား ရေးစွက်၍ ပို့ကြသဖြင့် မကြိုက်ကြသူ ၂-ယောက် လင်မယားအရာ ရောက်သွားသည်။</p> <p>သို့သော် ညအိပ်စဉ် ၂-ဦးကြား ပန်းကုံးထား၍ အိပ်ကြ၏။ မိဘများ ကွယ်လွန်သော် ဘုံ ၃-ပါးကို မီးလောင်အိမ်ပမာ ဉာဏ်မှာ ထင်လာကြသဖြင့် ဈေးမှ ပရိက္ခရာဝယ်၍ လောက၌ရှိသော ရဟန္တာများကို ရည်ညွှန်းပြီး ရဟန်းပြုကြ၊ ပြာသာဒ်ပေါ်မှ ဆင်း၊ တောထွက်ကြသည်။ လင်မယား ၂-ဦး လမ်းခွဲသွားချိန် “ကမ္ဘာတသိန်းဖွဲ့ထားတဲ့မိတ် ယနေ့ပြတ်ပါပြီ” ဟု ဘဒ္ဒါက လျှောက်ထားအပြီး မြေကြီးသည် “စကြဝဠာ မြင်းမိုရ်တောင်တို့ကို ဆောင်စွမ်းနိုင်သော်လည်း အရှင် ၂-ပါးတို့ ဂုဏ်မဆောင်နိုင်တော့ပါ” ဆိုသည့်အနေ မြည်ဟည်း တုန်လှုပ်လေသည်။</p> <p>ထိုပိပ္ပလိကား ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ၃-ဂါဝုတ် ခရီးကြွ ကြိုဆိုပြီး ချီးမြှောက်ရသူ အရှင်မဟာကဿပဖြစ်လာသည်၊ ယင်းအရှင်မြတ်ကြီးနှင့်ဘုရားရှင် သင်္ကန်းချင်း လဲလှယ်ဝတ်၍ မြေလှုပ်ပုံ၊ ဂူကပ်အရာ ထူးချွန်ပုံ တွေ့ရပါမည်။ သာသနာတော်ကြီး ကြာရှည်အောင် အစဆုံး သံဂါယနာ တင်တော်မူသော သာသနာဦးကိုင် သံဃာဦးစီး ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး၏ ဖြစ်ရပ်ကား အံ့သြသပ္ပါယ်ဖွယ်ပါတကား။</p> <hr><h3>မင်္ဂလာဦး ထွက်ပြေးသူ လုလင်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီထွေး ရေဝတကို မိဘများ အရွယ်ရောက်လာလျှင် ရဟန်းပြုသွားမည်စိုး၍ ၇-နှစ်အရွယ် ငယ်ငယ်နှင့်ပင် အိမ်ထောင် ချပေးလိုက်သည်၊ မင်္ဂလာဆောင်သောနေ့ အသက် ၁၂၀-ရှိ အဖွားအိုကိုမြင် သံဝေဂထင်၍ ရွယ်တူ ကစားဖော်များနှင့် ကစားသယောင်ဆောင် ထွက်ပြေးသည်။</p> <p>တောကျောင်းတကျောင်းအရောက် ရှင်ပြုပေးဖို့ ရဟန်းတော်များကို တောင်းပန်ရာ “ဝတ်ကောင်းစားလှနှင့် ငါတို့မသိသူကို ရှင်ပြုမပေးဝံ့” ဟု မိန့်ကြသဖြင့် ရေဝတသည် လက် ၂-ဘက်မြှောက်ကာ “တပည့်တော်ကိုလုနေကြပါသည်” အော်တော့သည်၊ သံဃာများ စုလာ မေးကြသောအခါ “အဝတ်တန်ဆာကို မလုပါ၊ ရှင်ပြုပေးလျှင် ရမည့် လူနတ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာ (ရှင်မပြု၍ မရသဖြင့်) လုနေပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီထွေးဖြစ်ကြောင်းလည်း လျှောက်သဖြင့် ရဟန်းများက ရှင်ပြုပေးကြ၊ နောင် ရဟန်းပြုပေးကြသည်၊ တရားအားထုတ်ရဟန်းကိစ္စ ပြီးသွား၏၊ တောကျောင်းနေမှုအရာတွင် ထူးချွန်ဆုရပုံ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ တွေ့ရမည်။</p> <h3>တသာသနာလုံးသိသော အရှင်သီဝလိ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ကောလိယသာကီဝင်မျိုး သုပ္ပဝါသာ မင်းသမီးဝမ်း၌ ၇-နှစ် ၇-ရက် သန္ဓေနေပြီးမှ ဖွားမြင်လာရသည်၊ သန္ဓေတည်နေချိန်မှစ၍ ရာပေါင်းများစွာ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာများ ညဉ့်နံနက် ဆက်ရောက်လာကြသည်၊ မိခင် သုပ္ပဝါသာမှာ အရာရာ ရှေးကထက် ပြည့်စုံတော့၏။ မင်းသမီးလက်နှင့်ထိသော မျိုးစေ့တောင်း ကြဲရာ မျိုးစေ့တစေ့မှ အပင်ရာထောင်ပေါက်၍ တပယ်ကျယ်လယ်မှ စပါးလှည်း အစီး ၅၀၊ ၆၀-တိုက်ရသည်။</p> <p>အရှင်သီဝလိဖွားပြီး ၇-ရက်လုံး ဆွမ်းကပ်ရာ ဖွားစ သီဝလိသူငယ်မှာ သံဃာအား သောက်သုံးရေ ကပ်ခြင်းစသော ဝေယျာဝစ္စများ ပြုနိုင်သည်။ ဆွမ်းကျွေး နောက်ဆုံးရက်တွင် အရှင်သာရိပုတ္တရာက သူ့ဆန္ဒမေး၊ တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးပြီး ရှင်ပြုရန် ဆံရိတ်ရာ အပြီးတွင် ရဟန္တာဖြစ်သည်။</p> <p>အရှင်သီဝလိ သွားလေရာရာ၌ လူနတ်များက လှူဖွယ်များ အံ့ခန်းမကုန် လှူကြသည်။ ရှားတောကျောင်း အရှင်ရေဝတထံ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ကြွရောက်ရာတွင် “သီဝလိပါလျှင် ခရီးဖြောင့် တောလမ်းကကြွ” ဗုဒ္ဓအမိန့်အတိုင်း တောလမ်းက ကြသည်။ တောတွင်းနတ်များက အရှင်သီဝလိအား အမှူးထား၍ ၇-ရက်လုံး ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည် လှူကြသည်။ သို့သော် အရှင်မြတ် မိခင်ဝမ်း၌ ၇-နှစ် ၇-ရက် ကိန်းအောင်းရခြင်း၊ ဖွားခါနီး ၇-ရက်လုံး မိခင်မှာ မချိမဆံ့ ပင်ပန်းရခြင်းတို့မှာ-<br> <hr> လည်း အကြောင်းရင်း အကုသိုလ်ရှိရမည်ဖြစ်ရာ ရင်နင့်ဖွယ်ရာ ဤကျမ်းမှာ ဖတ်ရှုရပါမည်။</p> <h3>ဒါနဆိုင်ရာ ပြုဖွယ်ရာ</h3> <p><b>အလုပ်သမားက သူဌေးကြီးဖြစ်</b>။ ။ ဗာရာဏသီပြည် သုမနသူဌေးကြီး၏ အလုပ်သမား အန္နဘာရ သူဆင်းရဲသည် ဆွမ်းလုံးဝမရသေးသော ဥပရိဋ္ဌပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်အား သူ့အတွက် ထမင်းကိုလှူရာ လိမ္မာသော ဇနီးသည်ကပါ သူ့ထမင်းထပ်လှူသည်။ “သူဆင်းရဲဘဝမှ လွတ်ရပါလို၏” ဟု ဆုတောင်းလိုက်ကြ၏။ ယင်းအလှူကို သူဌေး၏ ထီးချက်စောင့်နတ်က ကောင်းချီးပေးသည်။</p> <p>သူဌေးကလည်း ဝမ်းသာ၍ ၁၀၀၀-ကျပ်ပေးပြီး မင်းနန်းတော် ခေါ်သွားရာ မင်းကြီးကပါ ငွေ ၁၀၀၀-ကျပ်နှင့် အိမ်နေရာ ထပ်ပေးပြန်သည်။ အိမ်နေရာကို သုတ်သင်ရာတွင် ပေါက်တူးထိသောနေရာတိုင်း ရွှေအိုးများရသဖြင့် ဓနသေဋ္ဌိဘွဲ့နှင့် ထီးဖြူပါရခြင်းသည် ပဌမဇော စေတနာအကျိုးပင် ဖြစ်၏။ နေ့စဉ် အလှူကြီးလှူနေသော သုမနသူဌေးကြီးအား နတ်က ကောင်းချီးမပေး၊ သူဆင်းရဲအားသာ ပေးပုံကို စုံလင်စွာ ကြည်ညိုရပါမည်။</p> <h3>ဆံပင်ကိုဖြတ် ၈-ကျပ်နှင့်ရောင်း</h3> <p>ဥဇ္ဇေနီမြို့အနီး ကေလပနာဠိနိဂုံးသူ (မိဘမရှိတော့၍ အဒေါ်နှင့် နေရသော စီးပွားပျက်) သဒ္ဓါရှင် အမျိုးသမီးသည် ဆွမ်းခံ၍ရမလာသော အရှင်ကစ္စာနအဝင်အပါ ရဟန္တာ ၈-ပါးကို မြင်၍ ကြည်ညိုပြီး အိမ်သို့ပင့်ထားကာ မိမိဆံပင်ကိုဖြတ်ပြီး အဒေါ် (အထိန်းတော်ကြီး) အား သွားရောင်းစေသည်။</p> <p>ယင်းဆံပင်ကို သူဌေးသမီးတဦးက ၁၀၀၀-ကျပ်အထိ ပေးဝယ်ဖူးသော်လည်း မရောင်းခဲ့ပါ၊ ယခု သွားရောင်းရာ၌ကား ၈-ကျပ်သာ ပေးလိုက်တော့သည်။ (ရောင်းလိုလှ၍ ရောင်းဈေးကျ၏၊ အဋ္ဌကထာ) ရဟန္တာ ၈-ပါးအား တပါး ၁-ကျပ်တန်ထား၍ စီမံချက်ပြုတ်ပြီး အဒေါ်အား ကပ်လှူစေသည်။ အရှင်ကစ္စာန အမိန့်အရ ရောက်လာသောဆွမ်းအမသည် ဝမ်းသာစွာ အရှင်မြတ် ၈-ပါးအား ရှိခိုးသည်နှင့်တပြိုင်နက် ဆံပင်များ မူလအတိုင်း ရှည်ထွက်လာသည်။</p> <p>လယ်မြေကောင်း၌စိုက်သော ပျိုးပင်ကား မကြာပါ။ သူမ၏ သဒ္ဓါတရားကို အရှင်မြတ်များ မိန့်၍သိသော စန္ဒပဇ္ဇောတမင်းသည် သူမကိုခေါ်စေပြီး မိဖုရားကြီးအရာထားလိုက်၏။ နောက်ပိုင်းတွင် ဘုရားကျောင်းအမဖြစ်၍ ဥဇ္ဇေနီပြည် သာသနာ နေလပမာလင်းပုံ စုံလင်အောင် ပြထားသည်။</p> <hr><h3>တထည်ဝတ်ရုံ ၂-ကိုယ်ခြုံရ</h3> <p>ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ဗန္ဓုမတီမြို့ ပုဏ္ဏားဇနီးမောင်နှံမှာ ခါးဝတ်တထည်စီရှိသော်လည်း ခြုံထည်မှာတထည်တည်းရှိ၍ “ဧကသာဋကပုဏ္ဏား” ဟု ထင်ရှားသည်။ အပြင်သို့ တဦးစီသာ ထွက်ရ၏။ ဘုရားရှင်တရား ပုဏ္ဏားသွားနာစဉ် ညဉ့်ဦးပိုင်း သဒ္ဓါဖြစ်ကာ လှူမည်ကြံမိသည်၊ “၂-ယောက်မှ တထည်သာရှိသည်၊ ခြုံထည်မရှိက မည်သူမျှ အပြင်မထွက်နိုင်” ကြံကာ ပျက်သွားသည်၊ သန်းခေါင်ယံမှာလည်း ကြံပြီးပျက်၊ မိုးသောက်ယံမှသာ အလှူဖြစ်ပြီး “ငါအောင်ပြီ” ၃-ကြိမ် ဟစ်ကြွေးသည်။</p> <p>ဗန္ဓုမမင်းကြီးကြား၍ လေ့လာ၊ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ ဝတ်စုံတစုံပို့စေ၏။ ဘုရားအား လှူပြန်သည်၊ မင်းကြီးက ၂-စုံ၊ ၄-စုံစသည်ဖြင့် ပို့ပြန်ရာ အားလုံးလှူပစ်သည်။ ၃၂-စုံရှိသောအခါမှ မိမိတို့ဇနီးမောင်နှံအတွက် ၂-စုံထား၊ အစုံ ၃၀-လှူသည်။ တရားနာရင်း ခြုံရန် တသိန်းတန်ကမ္ဗလာခြုံထည်ရသည်ကိုလည်း ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော် မျက်နှာကြက်တပ် လှူပြန်၏။ ပုဏ္ဏား၏စေတနာကျိုးသည် အသုံးအဆောင် အားလုံး ၈-မျိုးစီရသော ပုရောဟိတ်ရာထူး အဆင့်အထိပင် ကော်မြှောက်တင်ပေးလိုက်တော့သည်။ ကျမ်းစာအတွင်း၌ ဖြစ်ရပ်စုံကို အတော်ကုန်အောင် ပြထားသဖြင့် ဖတ်ရှုသူများ သဒ္ဓါကြည်လင် ဒါနပါရမီရှင်များ ဖြစ်ကြပါလိမ့်မည်၊ ဖြစ်ကြပါစေ၊ ယင်းပုဏ္ဏားကား သာသနာတော်၏ ထိပ်ခေါင်တင် တတိယ မဟာသာဝက အရှင်မဟာကဿပပင်တည်း။</p> <h3>သီလဆိုင်ရာ သုံးဖွယ်ရာ</h3> <h3>ဥပုသ်နေ့ဝက် တန်ခိုးထက်</h3> <p>“ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၊ သာသနာဝယ်၊ လိမ္မာလေငြား၊ အမျိုးသားတို့၊ လိမ္မာလေပြီး၊ အမျိုးသမီးတို့၊ အံ့သြဖွယ်ရာ၊ မှန်စွာဖြစ်ထ၊ မြတ်သီလ၏၊ ကျနစုံလင်၊ ကျိုးအင်ကို၊ အရှင်များစွာ၊ နတ်ဗြဟ္မာသည်၊ ဘယ်မှာရေးသား၊ (ပြည့်စုံအောင်) ဟောကြားနိုင်ပါမည်နည်း၊ မဟောကြားနိုင်သည်သာ။”</p> <p>ဆရာမြတ်တို့သည် သီလကျိုးကိုဤသို့ပင် အားပါးတရ ညွှန်ပြတော်မူပါသည်။ မှန်ပါ၏၊ ဟိမဝန္တာမှ ရသေ့ ၅၀၀၊ ကောသမ္ဘီမြို့၊ ဒကာသူဌေး ၃-ဦးထံ ကြွလာကြစဉ် ခရီးခဲ၌ ရေငတ်ကြ၍ ညောင်ပင်ကြီးအောက် အရောက် ညောင်စောင့်နတ်မင်းထံ အချီးအမြှောက် တောင့်တကြသည်။</p> <p>နတ်မင်းသည် လက်ကိုဆန့်၍ အဖျော်စသည်များ ကပ်ရာ ရသေ့များအံ့ဩကြပြီး ရှေးကုသိုလ်ကို မေးရာတွင် “လောက၌ ဘုရားပွင့်၍ သာဝတ္တိပြည်မှာ သီတင်းသုံးနေသည်၊ ဘုရားရှင်အား ပြုစုသော အနာထပိဏ်သူဌေးကြီးသည် ဥပုသ်နေ့များမှာ အလုပ်သမားများအား လုပ်ခအပြည့်ပေးပြီး ဥပုသ်စောင့်စေပါသည်၊ ကျွန်ုပ်မှာမူ...<br> <hr> နံနက်ပိုင်းမသိ၊ နေ့ခင်းထမင်းစားပြန်မှ သိရသဖြင့် နေ့ဝက်ဥပုသ်ကိုသာ ဖြူစင်သန့်ရှင်းအောင် စောင့်သုံးခဲ့ရပါသည်။ ထိုနေ့ပင် လေနာဖြင့်ကွယ်လွန်၍ ဤစည်းစိမ်ကို ရပါသည်” ဟု ဖြေဆိုသည်။ နေ့ဝက် ဥပုသ်အကျိုးပင် ဤမျှ များမြတ်လျှင် တနေ့လုံး တလလုံး စောင့်သုံးသောဥပုသ်တို့ အကျိုးကား မတိုင်းတာနိုင်တော့ပါ။</p> <h3>သိကြားမင်းစကား အမှားဖြစ်</h3> <p>သုဓမ္မာသဘင်တွင် သိကြားမင်း တရားဟောစဉ်က “ငါ့လို သိကြားမင်းစည်းစိမ် လိုလားကြလျှင် အဋ္ဌင်္ဂဥပုသ်စောင့်သုံးကြ” ဟု မိန့်ဖူးသည်၊ ထိုစကားကိုသိသော ဘုရားရှင်က “ငါ့လို ရဟန္တာလိုဖြစ်လျှင် ဥပုသ်စောင့်သုံးကြ၊ ရဟန္တာအရှင်မြတ်များ ဟောမှသာ ဥပုသ်ကျိုးကုန်သည်၊ သိကြားမင်းစည်းစိမ်မျှ ဥပုသ်ကျိုးမကုန်” ဤသို့ ဘုရားရှင်သည် သီလကျိုးကို နိဗ္ဗာန်ထိ ပို့တော်မူပုံဖြင့်လည်း သီလကို အားထားထိုက်ကြောင်း ထင်ရှားမည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ညီတော် အာနန္ဒာအလောင်းစသော မင်းသားများသည် မင်းသားစည်းစိမ်ရပ်နား၍ တဝါတွင်းလုံး အဝတ်ဖြူဝတ်ကာ ၁၀-ပါးသီလ စောင့်ကြသည်ကို ဤနိကာယ်နေရာများစွာတွင် မြင်ရပါသည်။</p> <h3>ရဟန်းသီလ နတ်စည်းစိမ်အသင်္ချေယျ</h3> <p>ကဿပဘုရား သာသနာတော်နောက်ပိုင်း ရဟန်းတော် ၇-ပါး တောင်ပေါ်လှေကားထောင်တက်ပြီး “မိမိစိတ် မိမိမနိုင်သူ ပြန်ဆင်း၊ နောင်တ တဖန် မပူပန်စေနှင့်၊ တက်ခဲ့သောလှေကားဖြုတ်ချကြ” ပြောဆိုကာ သဘောတူလှေကားဖြုတ်ချ အသက်စွန့်၍ အားထုတ်ကြသည်။</p> <p>သံဃာထေရ် ၅ ရက်မြောက် ရဟန္တာဖြစ်၍ ဒုတိယထေရ် ၇-ရက်မြောက်၌ အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ ဗြဟ္မာ့ပြည်သွားဖြစ်သည်၊ ကြွင်း ၅-ပါး ထိုဘဝ မဂ်ဖိုလ် မရကြသော်လည်း ဖြူစင်သော ရဟန်းသီလကြောင့် ဘုရားတဆူနှင့် တဆူအကြား အသင်္ချေယျတကပ်ပတ်လုံး လူ နတ် ချမ်းသာရ၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ပုက္ကုသာတိမင်း၊ သာယထေရ်၊ ဒါရုစိရိယထေရ်၊ ကုမာရကဿပထေရ်၊ ဒဗ္ဗထေရ်တို့ဖြစ်လာ၊ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံကြသည် စသည်ဖြင့် သီလကျိုးကို ကျယ်ဝန်းစွာ ကြည်ညိုရမည်။</p> <h3>ထွေထွေ ရာရာ သုတပဒေသာ</h3> <h3>လေယာဉ်ပျံလုပ် ပြည်အုပ်ချုပ်</h3> <p>ကဿပဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည်သား လက်သမားဆရာကြီးမှာ တပည့်ကြီး ၁၆-ဦး ရှိသည်၊ တဦးတဦးလျှင် ၁၀၀၀-စီ အနီးနေတပည့်များရာ တပည့်ကြီးငယ်ပေါင်း ၁၆၀၁၆ ဦးရှိပြီး လက်သမားပညာဖြင့် လုပ်ကိုင်စားသောက်ကြသည်၊ “အသက်ကြီးလျှင် လက်သမားအလုပ်မှလွယ်” ဆရာကြီးကြံကာ ရေသဖန်းသားကဲ့သို့သော သစ်ပေါ့များရှာ ဂဠုန်...<br> <hr> ရုပ်ပြုလုပ်လျက် အတွင်း၌ စက်ယန္တရားတပ်ပြီး တောတွင်းဆင်းပြသည်၊ တပည့်များကိုပါ ယင်းပညာသင်၊ လေယာဉ်ပျံလုပ်စေပြီး တိုင်းပြည်တည်ထောင် မင်းပြုကြ၊ တရားနှင့်အညီ အုပ်ချုပ်ကြ၍ သာယာဝပြောသော ကဋ္ဌဝါဟနပြည် ရှိခဲ့ကြောင်း ဤနိကာယ်တွင် ပြထားသည်။</p> <h3>ရေလုပ်သားနှင့် နတ်ပြည်၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းသမားနှင့် ပြိတ္တာ</h3> <p>နှစ် ၅၀-လုံး ရေလုပ်ငန်းနှင့် အသက်မွေးသူတဦး သေခါနီး မထနိုင်တော့ချိန် ဆွမ်းခံကိုယ်တော်တပါး ကြွလာပြီး သရဏဂုံ တည်စေသည်။ ၅-ပါးသီလ ပေးသောအခါ လျှာပြတ်ကျ အဆိုရပ်သွားသည်။ သရဏဂုံကုသိုလ်ဖြင့် စတုမဟာရာဇ်ဘုံဖြစ်ရသည်မှာ ကံငါသည်အတွက် အဖြစ်ထူးသလို နှစ် ၃၀-ပတ်လုံး ဒုတ္တိသကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းနေသော ကာလဥပါသကာမှာလည်း ဂင်္ဂါမြစ်၌ ၉-ဥသဘရှိသော မိကျောင်းပြိတ္တာ ဖြစ်သွားရသည်။ တချိန်တွင် ကမ္ဗကဆိပ်ရောက်လာသော ကျောက်တိုက်လှည်း ၆၀-ကို နွားများနှင့် ကျောက်များကိုပါ စားလိုက်သည်။ ယင်းဥပါသကာကား ကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်သော်လည်း ကမ္မဋ္ဌာန်းနိမိတ်မျှ မဖြစ်နိုင်သဖြင့် “ဘုရားသာသနာသည် ထွက်မြောက်ကြောင်းမဖြစ်နိုင်” ဟု သေခါနီး အယူဖောက်ပြန်သွားသောကြောင့်ပင်တည်း၊ အလားတူ အကြောင်းအရာတို့ကား များလှသည်။</p> <h3>နိဗ္ဗာန်တိုင်တဲ့ သဒ္ဓါကဲ၍</h3> <p>ယခုဘဝ သက်ဆုံးတိုင် မခွဲရက်သလို သံသရာတခွင်တွင်လည်း အတူသာယှဉ်လျက် နိဗ္ဗာန်တက်သည်အထိ လက်တွဲမဖြုတ်လိုကြပါကြောင်း နကုလဇနီးမောင်နှံက ဘုရားရှင်ထံ လျှောက်ရာတွင် ဘုရားရှင်က ဘဝပေါင်း ၂၀၀၀-အထိ မိဘ၊ ဘကြီး၊ ဘထွေးစသည် ဆွေမျိုးတော်စပ်ခဲ့သော ဇနီးမောင်နှံအား နိဗ္ဗာန်အထိ လက်တွဲမဖြုတ်နိုင်ကြောင်း ဟောအပ်သော တရားမြတ် ၄-ဖြာမှာလည်း တလောကလုံး ကျင့်သုံးဖွယ်ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>သား ငါးမသတ်ရ အမိန့်ကြောင့် ဈေးတွင် အသားဝယ်မရဖြစ်နေသော သုပ္ပိယာ အမျိုးသမီးမှာ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်က ဂိလာနပဉ္စင်းငယ်အတွက် အခက်တွေ့နေရာတွင် အိမ်ခန်းဝင်ကာ ပေါင်သားကို ဓားဖြင့်လှီးပြီး “ညီမရေ၊ သင့်ရာထည့်၍ အသားစွပ်ပြုတ် ဂိလာနကိုယ်တော်ထံသွားပို့” စသည် စီစဉ်၍ကပ်စေသည်။ ထူးချွန်သော စေတနာသဒ္ဓါမှုန်တို့ကြောင့် အမာရွတ်မျှမထင် အသားပြန်ပြည့်ပုံ၊ ဘုရားရှင်ချီးမြှောက်ပုံ၊ သိက္ခာပုဒ်ပညတ်ပုံ စုံလင်စွာကြည်ညိုရမည်။</p> <h3>မိဘပြုစု ရောင်းဝယ်မှုပါ</h3> <p>နှစ်တရာတမ်း သားသမီးများသည် နှစ်တရာပတ်လုံး မိဘ ၂-ပါးကို ပခုံးပေါ်တင်၍ လုပ်ကျွေးပြုစုစေကာမူ မိဘတို့အား ကျေးဇူးဆပ်ခြင်း မဖြစ်နိုင်သေး၊ စကြာမင်းစည်းစိမ်၌ မိဘတို့ကို အပ်...<br> <hr> ထားစေကာမူ ကျေးဇူးဆပ်ရာ မရောက်သေး ဟောတော်မူပြီး ကျေးဇူးဆပ်ရာရောက်ပုံကို တဖန်ထပ်၍ ဟောတော်မူသည်မှာ နိကာယ်စာရှုသူများအားလုံး ကျင့်သုံးဖွယ်ပင်တည်း။</p> <p>ကုန်ကို ဤသို့ဝယ်၍ ဤသို့ရောင်းလျှင် အမြတ်မည်မျှရနိုင်သည်ဟု ပညာမျက်စိရှိ၍ အရောင်းအဝယ်ကျွမ်းကျင်သော ဉာဏ်ဝီရိယရှိကာ အရင်းအနှီးထုတ်ပေးမည့် အမှီကောင်းရှိလျှင် ဈေးသည်ကြီးပွားနိုင်သည်စသည်ဖြင့် လောကအစီးအပွားများကို ပြည့်စုံစွာဟောထားသလို သာသနာတော် အစီးအပွားဆိုင်ရာမှာလည်း ကျမ်းပြည့်ပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ဘာဝနာဆိုင်ရာ ရှုဖွယ်ရာ</h3> <h3>မျိုးစေ့မှန်မှ အပင်သန်</h3> <p>“သေခြင်းတရားမှလွတ်မြောက်အောင် သင်္ခါရလောကကို မည်သို့ရှုရပါမည်နည်း” မောဃရာဇရသေ့က ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “အမြဲသတိရှိလျက် ငါစွဲကိုစွန့်ကာ သင်္ခါရလောကကို အလိုမလိုက် အကြိုက်မပါ သုညသာထင်အောင် ဉာဏ်ဖြင့် ရှုရမည်” ဟု ဖြေတော်မူလိုက်သည်။ အဆုံး၌ တပည့်ရသေ့ ၁၀၀၀ နှင့်အတူ မောဃရာဇရသေ့ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၊ ဧဟိဘိက္ခုချည်း ဖြစ်ကြ၊ ပရိသတ် ထောင်ပေါင်းများစွာလည်း မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်။ အရှင်မြတ်တို့၏ ကိစ္စပြီး ခရီးရောက်ပုံမှာ သာသနာတော်၏ အံ့ဖွယ်ပင်ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုအရှင်တို့မှာ သံသရာတခွင်က ပျိုးထားခဲ့သော ပါရမီမျိုးစေ့ရှိ၍သာ ဖြစ်သည်။ မှန်၏၊ အရှင်စူဠပန်အလောင်းမှာ အတိတ်သံသရာမင်းဖြစ်စဉ်အခါက မြို့ပြလှည့်လည်စဉ် စင်ကြယ်သော ပဝါထုတ်၍ ချွေးသုတ်မိရာ ထင်လာသော ကရဇကာယ၏ သဘာဝကို သုံးသပ်မိသော ပါရမီမျိုးစေ့ကြောင့် ယခု စူဠပန်ဘဝတွင် ပဝါပိုင်းကို “ရဇောဟရဏံ” အလှူခံနှင့် မှတ်ဉာဏ်ထားကာ ပွားများသဖြင့် ဂုဏ်ထူးအစုံရ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ရဟန္တာလောင်း မကောင်းမာန</h3> <p>ခေမာမိဖုရားကား အဆင်းလှသလောက် မာနမောက်သည်။ ဗိမ္မိသာရမင်းကြီးမှာ ဘုရားကျောင်းဒါယကာ အရိယာကြီးဖြစ်ပေမယ့် မိဖုရားကား “အဆင်း၌ အပြစ်ကို ဘုရားဟောသည်” ဟု တဆင့်ကြားထား၍ ဘုရားထံမသွား၊ မင်းတရားကြီး ပရိယာယ်ပြုထားသော တေးဂီတ၏ စွမ်းအားကြောင့်သာ မိဖုရား ကျောင်းတော် ရောက်သွားသည်။</p> <p>ထိုအချိန်တွင် မိမိထက် အဆတရာမကသာသော ဣဒ္ဓိရုပ် အမျိုးသမီးတဦး ဘုရားရှင်အား ယပ်လေခတ် ပြုစုနေသည်ကိုမြင်ရမှ လှမာန်ကိုးသူ မာန်ကျိုးတော့သည်။<br> <hr> ယင်းအမျိုးသမီးငယ်ကို ကြည့်ရှုနေစဉ် ဗုဒ္ဓစီစဉ်ထားသော အမျိုးသမီးသည် ပျိုရာမှ အို၊ အိုရာမှနာ၊ မျက်ဖြူဆိုက်လာပြီး ယပ်နှင့်တကွ လဲကျသေသွားသည်။</p> <p>ထိုကိုမြင်သော ပါရမီရှင် မိဖုရားသည် “ဤမျှလှသော ခန္ဓာသော်မျှ ပျက်စီးရသည်၊ ငါလည်း ဤပုံပင်ဖြစ်ရမည်” ဟု သံဝေဂထင်နေစဉ် ဘုရားရှင်က “ကိလေသာသည် ခန္ဓာအစဉ်သို့ ပင့်ကူပမာလိုက်နေသည်၊ ပညာရှိများကား ကာမချမ်းသာ မတွယ်တာဘဲ ဖြတ်ကာ နိဗ္ဗာန်သွားကြသည်” စသည်ဖြင့်မိန့်ရာ သောတာပန်တည်၍ နောင်ရဟန်းပြု ရဟန္တာမကြီး ဖြစ်သွားသည်၊ ဘာဝနာစွမ်းဖြင့် ကိလေသာအစိုဓာတ်ကို ခန်းပြတ်စေခြင်းတည်း။</p> <h3>မတ်ရပ်တရားနာ ရဟန္တာ</h3> <p>ချစ်သားဗာဟိယ၊<br> ၁။ အဆင်း အသံ စသည်တို့၌ မြင်ကာ ကြားကာမျှစသည် ဖြစ်အောင်ကျင့်ရမည်။</p> <p>၂။ မြင်ကာ ကြားကာမျှ စသည်ဖြစ်အောင် ကျင့်နိုင်လျှင် အာရုံနှင့်စပ်သော ရာဂ ဒေါသ မောဟ ယှဉ်သူမဖြစ်နိုင်၊</p> <p>၃။ ရာဂ စသည်နှင့် မယှဉ်သူဖြစ်လာသော အခါ ထိုအဆင်းစသော အာရုံ၌ တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မမှီသူဖြစ်လိမ့်မည်။</p> <p>၄။ မမှီသူဖြစ်လာသောအခါ ဤလူ့ဘဝ၌လည်း ပြန်မဖြစ်၊ နတ်၊ ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ ဂတိ ၄-ဖြာတို့၌လည်း မရောက်တော့၊ မျက်မှောက်တမလွန်မှ တပါး လားရာဂတိမရှိ၊ ဘဝထိုထို၌ ရုပ် နာမ်အသစ် မဖြစ်ခြင်းသည်ပင် ဆင်းရဲအားလုံး၏ အဆုံး ဖြစ်သည်” ဟု နိဗ္ဗာန်အထွတ်တပ်၍ ဟောအပ်သော တရားအဆုံး၌ လမ်းခရီးအကြား ရပ်လျက်ပင် ဗာဟိယ ရဟန်းကိစ္စပြီးသည်။ ဤဝိပဿနာရှုပွားနည်းကား အကျဉ်းဆုံးဖြစ်၍ အပြည့်စုံဆုံးဖြစ်သည်။ သို့သော် အရှင်မြတ်အဖို့ ပရိက္ခရာမလှူဖူးခြင်း၊ လော်လီမှားယွင်းခဲ့ခြင်းစသော ကံကြမ္မာတို့ဖြင့် သံသရာဇာတ်သိမ်းမလှပုံ နိကာယ်၌ စုံလင်လှသည်။</p> <h3>ကြည်ညိုစရာပြည့်နေသော ဗုဒ္ဓသာသနာ</h3> <h3>၇-နှစ်သားပါရမီရှင်</h3> <p>ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးတဦး ဖွားကာနီး ကွယ်လွန်၍ သုသာန်ပို့ပြီး မီးရှို့စဉ် ဝမ်းရေပြင်ကွဲပြီး ကိုယ်ဝန်သူငယ်သည် ကောင်းကင်ပျံတက် နေဇာမြက်ပုံပေါ်ကျ အဖွားက မွေးထားရသည်။ ယင်းသူငယ် ၇-နှစ်အရွယ်တွင် အနုပိယနိဂုံး သရက်ဥယယျာဉ်၌ စံတော်မူသော ဘုရားရှင်ကို မြင်မြင်ချင်း ကြည်ညို၍ ရှင်ပြုလိုရကား အဖွားထံခွင့်တောင်း ခွင့်ရသည်။<br> <hr> ရှင်ပြုရန်ရဟန်းတပါး သင်ပေးသော တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းကို နှလုံးသွင်းလျက် ဆံရိတ်ရာ ပဌမဆံဝန်းရိတ်ချစဉ် သောတာပန်၊ ဒုတိယဆံဝန်း သကဒါဂါမ်၊ တတိယဆံဝန်း အနာဂါမ်၊ ဆံရိတ်အပြီး ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ ပဋိသမ္ဘိဒါ အဘိညာဉ်ဂုဏ်ထူးများလည်း ရ၍ ဘုရားရှင်ကျေနပ်တော်မူကာ ရဟန်းခံစေသည်။</p> <p>ဤအရှင်ကား ရာဇဂြိုဟ် သံဃာအားလုံးအတွက် နေရာထိုင်ခင်းနှင့်တကွ ဆွမ်းစသည်အားလုံးကို စီစဉ်ဆောင်ရွက်ပေးသဖြင့် အလွန်ထင်ရှားသော အရှင်ဒဗ္ဗဖြစ်သည်။ အချိန်ဟုတ် မဟုတ်၊ ခရီးဝေး နီး မရွေးချယ်၊ သံဃာခိုင်းသမျှ တန်ခိုးဖြင့် အရောင်အလင်း စီစဉ်၍ သံဃာရာ ထောင် အတွက် သွားလာ ဆောင်ရွက်ပေးသည်။ အရှင်မြတ်၏တန်ခိုးကိုကြည့်လို၍ အချို့ အာဂန္တုများက အဝေးနေရာကိုပင်ပို့စေသည်၊ သို့သော် အရှင်မြတ်အား ရဟန်းတော်တချို့က အလိုမကျ၍ သာသနာနေမရအောင် ဘိက္ခုနီမနှင့် စွပ်စွဲပုံ၊ ယင်းအရှင်၏ ရှေးကံဝေဖန်ရန် အဖွင့်၌ ပြထားသည်။</p> <h3>ကံစွမ်းအရာ မယုံမရှိရာ</h3> <p>ပိတ်ချင်းသီးတင်လာသော လှည်းသမားအား ရဟန္တာတပါးက “သူယုတ်၊ သင့်တောင်းထဲ ဘာပါလဲ” ဟုမေးရာ သူယုတ်ဟူသောစကားကြမ်းကို မကြိုက်သဖြင့် လှည်းသမားက “ကြွက်ချေးတွေပါ ဘုရား” ဟု မတော်မတည့် ပြန်လျှောက်သည်၊ ထိုစကားအတိုင်း တလှည်းလုံးကြွက်ချေးတွေချည့်ဖြစ်သွား၏။ ထိုအခါမှ မှားမှန်းသိကာ အရှင်မြတ်အား တောင်းပန်၊ အားလုံးပိတ်ချင်းသီးပြန်ဖြစ်သည်။ ဤအရှင်ကား ရှေးဘဝ ၅၀၀-လုံး သုံးခဲ့သော အထုံဝသီပါနေ၍သာ စကားကြမ်းသည်၊ စေတနာမှာ စင်ကြယ်ပါ၏။ ထိုရဟန္တာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆထေရ်အကြောင်း သိကောင်းစရာမှာလည်း များလှသည်။</p> <h3>ပရိသတ်ရှိသူများ နည်းယူဖွယ်</h3> <p>အာဠဝက မင်းသားသည် ကာမဂုဏ် ပယ်ခွာ အနာဂါမ်အရိယာဖြစ်သည်။ သီတင်းသည် အရိယာ ၅၀၀-အမြဲခြံရံသွားလာနေသည်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်က “ဤမျှများသောပရိသတ်ကို သင်ဘယ်ပုံချီးမြှောက်သနည်း” မေးရာ-<br> ၁။ ပေးမှကြိုက်မည့်သူကိုပေး၍၊<br> ၂။ စကားချိုမှကြိုက်မည့်သူကို ချိုသာစွာ ပြောပါသည်၊<br> ၃။ ကူညီမှ ကြိုက်မည့်သူကို ကိစ္စကြီးငယ်များမှာ ကူညီပေးပြီး၊<br> ၄။ အဆင့်တူထားမှ ကြိုက်မည့်သူကို အဆင့်တူထား ချီးမြှောက်ပါသည်” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် အထက်ပါ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ ရဟန္တာကဲ့သို့ စေတနာ မကြမ်းသော်လည်း နှုတ်ကြမ်းခြင်းသည် ဤချီးမြှောက် ဆွဲဆောင်မှု ၄-မျိုးနှင့် ဆန့်ကျင်သဖြင့် “ဝါ...<br> <hr> သနာဘာဂီ ဆက်တိုင်းမှီ” စရိုက်ကို အသိလိုက်၍ ပြုပြင်သင့်ပေသည်။ မှန်၏၊ စကားချိုမှ ကြိုက်မည့်သူကို များစွာပင် ပေးကမ်းထားသော်လည်း စကားကြမ်းလျှင်-<br> “သံပုရာတခြမ်းနှင့် စားသမျှကျေ၊ ဆဲတာနဲ့ ဆန်ချေးနဲ့ချ၊ အပြောမတတ်တော့ ဆဲ၊ အထိုင်မတတ်တော့ ချဲ” ဟု ဆိုသည့်အသွင် ချီးမြှောက်မှု အကျိုးမထင် ဖြစ်နိုင်သည်။ ဤသို့သော လောကရေးရာနှင့်တကွ အဖြာဖြာသော ဓမ္မရေးရာများကို နိကာယ်ကျမ်းမြတ်တွင် အထပ်ထပ် တွေ့နိုင်သည်။</p> <h3>ဒုဋ္ဌဂါမဏိ စေတနာ၊ ကောင်းကင်က သပိတ်လာ</h3> <p>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကို ရှုချင်စဖွယ် ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်ဖြင့် နိဒါန်းသွယ်ခဲ့သည်မှာ ရပ်နားသင့်ပေပြီ၊ ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း စစ်ရှုံး၍ အမတ်တဦးနှင့် ထွက်ပြေးရ၏၊ တောအုပ်အတွင်း ဆာလောင်လှ၍ ပုဆိုးကြားထား ယူလာသော ရွှေခွက်တွင်းရှိ ထမင်းကို တိဿအမတ်က ဆက်သရာ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် ပင့်ခိုင်းလိုက်သည်။</p> <p>“ဆွမ်းချိန်ပါဘုရား” ဟု အမတ်၏ ၃-ကြိမ် ပင့်လျှောက်သံကို မဟာတိဿထေရ် အဘိညာဉ်ဖြင့်ကြား ကြွလာသည်၊ မင်း၊ အမတ်၊ မြည်း၊ ၃-ဦးစာကိုပင် အရှင်မြတ်အား လှူလိုက်ကြ၏။ အရှင်မြတ်သည် အလှူခံပြီး ပြန်ကြွ သံဃာအားလုံး ဝေငှလှူသည်၊ ဘာမျှမစားရ၍ ဆာလောင်လှသော မင်းကြီးက “ဆွမ်းအပိုကို ပို့စေလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု ကြံရာ ယင်းအကြံကို သိသော အရှင်မြတ်က သပိတ်ကို ကောင်းကင်မှ လွှတ်လိုက် မင်းကြီးလက်တွင်းရောက်လာ၊ ၃-ဦးလုံးအတွက် ပြည့်စုံသည်၊ သပိတ်ကိုဆေး၊ သုတ်ပြီးခြုံထည်ကို သပိတ်၌ထည့်၍ “အရှင်မြတ်လက် သပိတ်တည်ပါစေ” ဆိုကာ ကောင်းကင်ကို ပို့ဆက်သည်။</p> <h3>မွန်မြတ်သည့်ကံ နတ်ရွာစံ</h3> <p>နတ်ရွာစံခါနီး ကုသိုလ်တော်စာရင်းကို နာယူနေသော မင်းကြီးသည် ကုဋေပေါင်းများစွာ တသက်တာအတွင်း ကုသိုလ်စာရင်းများတွင် ဤစစ်ရှုံးအလှူ၌ အမြင့်ဆုံးသဒ္ဓါဖြစ်ကာ နတ်ရွာသို့ တက်သွားသည်၊ မိမိလည်း ရဟန်းဘဝချိန်မှစ၍ မှတ်အပ်သော ကုသိုလ်စာရင်းတွင် ဤကျမ်းစာကုသိုလ်သည် မျှော်မှန်းအပ်သော လွတ်မြောက်ရေးအထိ ယူပေးမည်ဟု စေတနာမှန် ဇောစိတ်သန်ကာ ဧကန် ယူဆထားပါသည်။ ထို့ကြောင့် စွမ်းနိုင်သမျှ ပင်ပန်းခံကာ ရေးသားပါသည်။</p> <h3>သေတွင်းက သီသီကွင်းခဲ့</h3> <p>အောင်မြင်ပြည့်စုံသော ကျောင်းတိုက်တခု ဖြစ်လာရေးမှာ မလွယ်ပါ၊ ဇွဲ ဝီရိယနှင့် အချိန်ကာလ စသည်...<br> <hr> အတော်ယူရပါသည်။ သံဃာ ၃၅-ပါးနှင့် စခဲ့သော မိမိတို့ ဗိမာန်မှာ ၁၃၄၅-ခုနှစ် ယခုအချိန်ထိ တိုက်တာတည်သက် ၇-နှစ်တွင်း ဝင်လာပေပြီ၊ ပိဋက ၂-ပုံခွဲ၊ ၂-ပုံ၊ တပုံဆောင် နိကာယ်အောင် စာချ စာသင် အရှင်သံဃာတော် ၁၅၀-ကျော် ချမ်းသာစွာနေရ၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး မပင်ပန်းရပါ၊ မပင်ပန်းရအောင်လည်း စေတနာရှင်များက သတိပညာဦးစီးလျက် ရှိနေပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓ ဓမ္မ သံဃ ကိစ္စများဆိုင်ရာ ပလိဗောဓများ အကြားတွင် ဤစာကို ရေးသားစဉ် ၁၃၄၄-ခုနှစ် (မိမိအသက် ၅၅-နှစ်) တဝါတွင်းလုံး ဆေးရုံတွင် ဆီးချို၊ အသည်းရောင်အသားဝါရောဂါဖြင့် တက်ရောက်ကုသရပါ၏၊ သမားတော်ကြီးများ ဆရာဝန်များနှင့် စေတနာရှင်များကြောင့် သေတွင်းမှ သီသီကွင်းလာခဲ့နိုင်သည်။ (ပြုပြီးသမျှ ကောင်းမှုရှိသည် မှန်လျှင် ကောင်းမှုပြုလိုစိတ် ရှိသည်မှန်လျှင် သတ္တဝါအားလုံး ချမ်းသာကြပါစေ၊ ငါ့ရောဂါလည်း ပျောက်ပါစေဟူသော သစ္စာ၊ မေတ္တာ အဓိဋ္ဌာန် ဓမ္မဆေးကိုလည်း အားကိုးယုံကြည် အမြဲမှီလျက် တဘက်မှ ရှိနေပါသည်။) ထို့ကြောင့်ပင် ဤကျမ်းစာအပေါ် ဤသို့ မှန်းမျှော်နိုင်ပါသည်။</p> <h3>စကြာမင်းသော်မှ အမှီရမှ</h3> <p>စကြာမင်းသည် စကြာရတနာကို အမှီမရလျှင် ၄-ကျွန်းလုံးကို မအုပ်ချုပ်နိုင်၊ ထို့အတူ မိမိလည်း ကျေးဇူးတော်ရှင်များ ဖြစ်ကြသော--<br> ၁။ မွေးဖခင်ပမာ ပွင့်လှသိမ်ကုန်း အဘိဓဇ ဆရာတော်ကြီး၊<br> ၂။ ကျွေးဖခင်ပမာ မစိုးရိမ် ပဌမ အဘိဓဇ ဆရာတော်ကြီး၊<br> ဤ ၂-ပါးတို့၏ အမှီကို မရလျှင် သာသနာတော်တွင် ဤမျှထည်ဝါခန့်ညားသားနားစွာ သာသနာတော်ဆိုင်ရာများကို ဆောင်ရွက်နိုင်စွမ်း ရှိမည်မဟုတ်ပါ။ ထိုကျေးဇူးတော်ရှင်ကြီး ၂-ပါးကိုလည်းကောင်း၊ ထိုနည်းနှင်နှင် အခြားသော ကျေးဇူးရှင်များကိုလည်းကောင်း ဤဓမ္မနုဂ္ဂဟကုသိုလ်များအပြင် အခြား ဆည်းပူးပြုပြီး ကုသိုလ်ထူးများဖြင့်လည်း ပျပ်ဝပ်ကော်ရော် ပူဇော်ပါသည်။</p> <h3>ရေးသားအပ်ပြီးသော ကျမ်းစာများ</h3> <p>၁။ ပွင့်လှသိမ်ကုန်း ထေရုပ္ပတ္တိဒီပနီ၊ (ပုသိမ် မောင်းထောင်ဆရာတော်၏ ဂါထာပါဌ်အနက်ကို မိမိက စကားပြေညှပ်ပြီးစေသည်။)</p> <p>၂။ အဘိဓမ္မတ္ထသရူပမာလာကျမ်း၊ (ဆရာတော်ကြီး၏ လက်ရေးမူ ဆိုရိုးကို မိမိပြုပြင်ကာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ရေးသားသည်။)</p> <p>၃။ အနဂါရိယဂုဏ်တော်နှင့် အဂါရိယရှူဖွယ်၊<br> <hr> ၄။ အခြေခံ သာသနာရေးကျမ်း၊ (၃-၄-ကျမ်းများကို ကျောင်းအမကြီးခြံ ဓမ္မသုခကျောင်းဆောင် ယာယီ ၃-ထပ်စံကျောင်း၌ နေစဉ် ရေးသားသည်။)</p> <p><b>ဤကျမ်းစာရေးသားပုံ</b>။ ။ ပါဠိတော်ကို အဓိပ္ပာယ်သုံးကာ ချုံ့ရေးလျက် ဆိုင်ရာ အဋ္ဌကထာမှ သိဖွယ်ရာများကိုသာ စာရှုသူမြင်သာအောင် ခေတ်နှင့်အလျော် ဖော်သင့်သည်ကို ဖော်၍ချုံ့ရေးပါသည်။ ထို့ကြောင့် “စုံစည်းတင်ပြသော မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် (မြန်မာ) ကျမ်းစာ” အမည်တပ်ပါသည်။ ယခုပဌမပိုင်းတွင် ပါဠိတော် ၁၊ အဋ္ဌကထာ ၂၊ ပေါင်း ၃-အုပ်မှ အဆိုအမိန့်များ အတော်ကုန်စင်အောင် တင်ပြထားရာ သဒ္ဓါဇောဝင်သူတော်စင်တို့ ကြည်ရွှင်အားရ ကုသိုလ်စေတနာ အပြည့်အဝ ရကြမည်ဟု မျှော်မှန်းပါသည်။</p> <h3>ဓမ္မဒါနပါရမီရှင်</h3> <p>အခြေခံသာသနာရေးကျမ်း ထုတ်ပြီးစကပင် သဒ္ဓါဓိကပတ္တမြားကျောင်းအမကြီးသား ဦးအောင်မြင့်က “အရှင်ဘုရား၊ နောက် ကျမ်းစာတခုပြုစုလျှင် တပည့်တော် ဓမ္မဒါနပြုပါမည်” ဟု လျှောက်ထားသည့်အတိုင်း ဤကျမ်းဆိုင်ရာများကို လှူဒါန်းသဖြင့် အခက်အခဲမရှိ ရိုက်နှိပ်နိုင်ပါသည်၊ ကုသိုလ်ရှင်တို့၏ ကုသိုလ်အပင်များကား မြင့်မားသည်ထက် မြင့်မား၍ ကြီးထွားသည်ထက် ကြီးထွားမည်ကို ဤနိကာယ်လာ ဝိသာခါ အနာထပိဏ်တို့၏ စံချိန်ဖြင့် မမှိတ်မသုံ ယုံကြည်အပ်ပေသည်။</p> <p>ကျောင်းတိုက်ဆိုင်ရာ သာသနာ့တာဝန်အသီးသီးကို စေတနာအပြည့် ယူကြ၍ မိမိအား စာကြည့်ခွင့်၊ ရေးသားခွင့်ရအောင် ကူညီကြသော တိုက်ဝန်ဆောင် အရှင်တေဇောဘာသ၊ တာဝန်ခံစာချ အရှင်ပညာသီရိ၊ ပိဋက ၂-ပုံခွဲ အရှင်သဗ္ဗန၊ ပိဋက ၂-ပုံ အရှင်ခေမာသီရိ၊ ပိဋက ၂-ပုံ အရှင်ကောသလ္လ (ကောသိယ)၊ ပိဋက ၁-ပုံ အရှင်ကောဏ္ဍည၊ ဥဘတောဝိဘင်္ဂဓရ အရှင်သုစိတ္တ ဓမ္မာစရိယ ဂဏဝါစကများအား ကျေးဇူးတင်ရှိပါကြောင်းလည်း ဖော်ပြအပ်ပါသတည်း။</p> <h3>ချွတ်ချော်တွေက၊ ပြုပြင်ကြရန်</h3> <p>ဆန္ဒပတ္ထနာ၊ လျှောက်တင်ပါသည်၊<br> ချမ်းသာမြင့်ရှည်၊ တည်ကြပါစေ။</p> <h3>အရှင်ကောသလ္လ</h3> <p>၁၃၄၅-ခုနှစ်၊ တန်ဆောင်မုန်းလ။</p> <br>စာမျက်နှာ-1 <hr> <h3>ပဏာမ</h3> <p>တုမဲ့လွန်မြတ်၊ ငါးရပ်နိကာယ်၊ ဆုံးမဖွယ်ကို၊ ကျင့်ဖွယ်ဟောကြား၊ မြတ်ဘုရားအား၊ လေးစားကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ ရှိခိုးပါ၏၊ မြတ်စွာဘုရား- မြတ်စွာဘုရား။<br> <br>စာမျက်နှာ-2 <hr> <h3>ဧကကနိပါတ် - ၁။ ရူပါဒိဝဂ်</h3> တပည့်တော် ဤသို့ နာခဲ့ရပါသည်၊ သာဝတ္ထိပြည် အနာထပိဏ်သူဌေး၏ အာရာမ် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော အခါတပါး မြတ်စွာဘုရားက ရဟန်းများကို “ရဟန်းတို့” ဟု ခေါ်တော်မူရာ ရဟန်းများက “အရှင်ဘုရား” ဟု ပြန်လျှောက်ကြသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ရဟန်းတို့၊ မိန်းမ၏အဆင်းသည် ယောက်ျား၏ စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်သကဲ့သို့ အလားတူသော အခြားတခုသော အဆင်းကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ မိန်းမ၏ အဆင်းသည် ယောက်ျား၏စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်၏။</p> <p>အလားတူပင် မိန်းမ၏ အသံ၊ အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့သည် ယောက်ျား၏စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်ကြောင်း၊ ယောက်ျား၏ အဆင်း၊ အသံ၊ အနံ့၊ အရသာသည်လည်း မိန်းမစိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်ကြောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဒေသနာနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p><b>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်</b>။ ။ ဧကကနိပါတ်မှစ၍ ဧကာဒသကနိပါတ်အထိ ၁၁-မျိုးရှိ၍ သုတ်ပေါင်း (၉၅၅၇) ရှိသည့် “တပည့်တော် ဤသို့ နာခဲ့ရပါသည်” စသော စကားများမှာ ပထမသံဂါယနာတင်ချိန်က အရှင်အာနန္ဒာ ရွတ်သော စကားများတည်း။</p> <p>“တပည့်တော်ဤသို့” ဤစကားဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားဟောတရားများကို နာခဲ့ရပါသည်၊ သူတတ်သူသိ မဟုတ်၊ သူကား တပည့်သာဝကမျှသာဟု ဝန်ခံလျက် သူယုတ်မဟုတ်ပုံပြကာ ဘုရားရှင်ကိုပင် ဆရာတင်ပြသည်၊ ဆိုမည့်စကားများသည် တရားသခင် ဘုရားရှင်၏ တရားများဖြစ်၍ ယုံမှားဖွယ်မလိုဟု နတ်လူတို့အတွက် မာန်ကိုဖျက်၍ တရားအပေါ် သဒ္ဓါတက်စေသည်။ “အခါတပါး” ဤတရားကို မည်သောနှစ်၊ လ၊ ရက်၊ ပုဂ္ဂိုလ်မှာ ဘုရားဟောကြောင့် အရှင်အာနန္ဒာ သိသော်လည်း ထိုသို့ ရက်စွဲများ ထည့်ဆိုလျှင်...<br> <br>စာမျက်နှာ-3 <hr> ချမ်းသာစွာ ဆောင်ယူသင်ယူပို့ချဖို့ မဖြစ်နိုင်၊ စာကိုယ်စာသားလည်း များနေမည်ဖြစ်သဖြင့် “အခါတပါး” ဟု တခွန်းတည်း ပေါင်းဆိုသည်။</p> <p>ဘုရားလောင်း ဖွား၊ သံဝေဂရ တောထွက်၊ ဒုက္ကရစရိယာကျင့်၊ မာရ်အောင်၊ ဘုရားဖြစ်၊ ယင်းအချိန် စသည်များသည် နတ်လူတို့၌ ထင်ရှားလှသည်၊ ထိုတွင် တရားဟောချိန်ကို ပြသည်၊ ဉာဏ် ကရုဏာ အလုပ်ချိန်များတွင် ကရုဏာအလုပ်ချိန်၊ သူကျိုးကိုယ်ကျိုး ကျင့်ချိန်များတွင် သူကျိုးကျင့်ချိန်၊ တရားဟော တရားထိုင်ချိန်တို့တွင် တရားဟောချိန်ကို ပြသည်။</p> <p><b>မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ လောက၌ လေးစားအပ်သူကို “ဘဂဝါ - ဘုန်းတော်သခင် ဘုရားရှင်” ဟု သုံးကြသည်၊ ဘုရားရှင်ကား ဂုဏ်မြတ်အားလုံး ပိုင်ရှင်ဖြစ်၍ သတ္တဝါအားလုံးက လေးစားအပ်သည်၊ မြတ်စွာဘုရား-ဟူသော အမည်သည် ချီးမွမ်းအပ် မြတ်သောအမည်ဖြစ်သည်၊ ရိုသေလေးမြတ်စွာ ပြုအပ်၍ ဘဂဝါ-ဟု ဆိုသင့်ကြောင်း ပညာရှင်များ မိန့်ကြ၏။</p> <p><b>သာဝတ္ထိပြည်</b>။ ။ သဝတ္ထုအစုအဝေးရှိရာ နေရာမြို့တည်း၊ လူများဆိုင်ရာ အတွင်းပြင်ပစ္စည်း အသုံးအဆောင် အားလုံးလည်း ရှိသောမြို့ဖြစ်သည်၊ “သင်တို့မြို့ ဘာပစ္စည်းတွေ ရှိသလဲ” မေးလျှင် “အားလုံးရှိတယ် (သဗ္ဗံ အတ္ထိ)” စကားကိုစွဲ၍လည်း သာဝတ္ထိ မည်သည်။</p> <p><b>အနာထပိဏ်သူဌေး</b>။ ။ မိဘများပေးသော ငယ်နာမည်မှာ သုဒတ္တဖြစ်၍ လိုသမျှရ၊ မစ္ဆရိယကင်းရှင်း၊ သနားခြင်းစသော ဂုဏ်ထွေထွေဖြင့် အခြေအနေမဲ့တို့အား အမြဲထမင်းပေးတတ်၍ အနာထပိဏ်တွင်သည်၊ အာရာမ်ကျောင်းတော်ကား သာဝတ္ထိမြို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း မြတ်ရဟန်းတို့အတွက် နှစ်သက်ဖွယ်ဖြစ်၏၊ သူဌေးသည် ဇေတမင်းသား၏ ဥယျာဉ်မြေကို (၁၈) ကုဋေနှင့်ဝယ်ယူ၊ (၁၈) ကုဋေကုန် ကျောင်းဆောက်၊ (၁၈) ကုဋေကုန် ကျောင်းလွှတ်ပွဲ (ရေစက်ချပွဲ) ကျင်းပ။ ပေါင်း (၅၄) ကုဋေတန် ကျောင်းတိုက်ကြီးကို ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာအား အပ်နှင်းလှူဒါန်းသည်။</p> <p><b>ဇေတဝန်ကျောင်း</b>။ ။ မူလပိုင်ရှင် ဇေတမင်းသား၏ ဥယယျာဉ်မြေဖြစ်၍ ဇေတဝန်မည်သည်၊ မိမိရန်သူများကို အောင်၍ ရန်သူများကို ခမည်းတော်မင်းတရားကြီး အောင်ပြီးချိန် မွေး၍ အောင်အတိတ်နှင့် အောင်နိမိတ်မင်္ဂလာများ လိုလား၍ ဇေတမင်းသား (မောင်အောင် - အောင်အောင်မင်းသား) မှည့်ခေါ်ထားကြသည်၊ ကျောင်းဒကာနှင့် ကျောင်းနာမည်များ ရွတ်ဆိုသံဂါယနာတင်သဖြင့် “ကုသိုလ်လိုလားသူများ ဤမျှအထိ ကုသိုလ်တွေ ပြုကြတာပဲ” ဟု အတုယူလိုက်နာ ကျင့်သုံးနိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-4 <hr> <b>တောသားစစ်စစ် ဘုရားဖြစ်</b>။ ။ သာဝတ္ထိပြည် ဟူသောစကားဖြင့် သတ္တဝါများ အကျိုးစီးပွားအတွက် ဘုရားရှင် ပွင့်လာသည့် အလျောက် သတ္တဝါများ အကျိုးစီးပွား ပြီးပုံကိုပြ၍ ဇေတဝန်ဟူသောစကားဖြင့် တောမှာဖွားသောဘုရား တောကျောင်းမှာပင် နေပုံကိုပြသည်။ ဘုရားရှင်သည် လုမ္ဗိနီ အင်ကြင်းတောမှာ ဖွား၍ ဗောဓိပင်အောက်၌ ဘုရားဖြစ်တော်မူသည်မှာ လောကီ လောကုတ္တရာ ဖြစ်ရပ်ထူးများ တောမှာပင်ဖြစ်ကြောင်း သိမှတ်အပ်သည်။</p> <p><b>ရဟန်းတို့</b>။ ။ လူ နတ် ပရိသတ် များစွာတွင် ရဟန်းတော်များသာ သာသနာဝင်မှု ဦး၍ ကြီးမြတ်၊ သာသနာတာဝန်ခံများဖြစ်၍ ချီးမွမ်းအပ်၊ ဘုရားရှင်နှင့်လည်းနီး၊ ဘုရားပတ်ဝန်းကျင်မှာ စည်းလုံးပြီး ပရိသတ်တို့လည်း ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းတော်များကိုသာ တရားနာခံအဖြစ် ဘုရားရှင် ခေါ်တော်မူသည်။</p> <p><b>တရားနာခံထားကျိုး</b>။ ။ ဘုရားရှင် ခေါ်တော်မူလိုက်သဖြင့် ကြံစည်နေကြ စိတ်လေနေကြ တရားဆင်ခြင် ကမ္မဋ္ဌာန်းခွင် ဝင်နေကြသော ရဟန်းများ သတိရပြီး သုတ်တော်ဆိုင်ရာကို ကောင်းစွာမှတ်သား နာယူနိုင်သည်။ ဤသုတ်ဆိုင်ရာ အချိန်ကာလ၊ ဟောရာအရပ်၊ ဟောမိန့်သူ၊ တရားနာပရိသတ်စသည် နိဒါန်းကို အရှင်အာနန္ဒာ ထည့်သွင်းထားသဖြင့် သောတုဇဉ်များ မှတ်သားလွယ်တော့သည်။</p> <p><b>ဒေသနာတော် ၄-မျိုး</b>။ ။ (၁) သူတပါး မတောင်းပန်ဘဲ ဘုရားအလိုတော်ကျ ဟောသော အာကင်္ချေယသုတ်စသည် ၁-မျိုး၊ (၂) ဝိပဿနာဉာဏ်ရင့်မည့် သူတို့၏ အလိုကြည့်ကာ ဟောသော ရာဟုလောဝါဒသုတ် စသည် ၁-မျိုး၊ (၃) နတ် လူ များ အမေးရှိ၍ဟောသော ဒေဝတာသံယုတ် စသည် ၁-မျိုး၊ (၄) အကြောင်းရှိလာ၍ ဟောသော ဓမ္မဒါယာဒသုတ် စသည် ၁-မျိုး ဟု ၄-မျိုး ရှိရာတွင် ဤသုတ်ကား ရုပ်ကို အမြတ်တနိုး တန်ဖိုးထားသူတို့အတွက် ဟောရသော ဒုတိယ ဒေသနာမျိုး ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ယောက်ျားစိတ် သိမ်းကျုံး၍တည်</b>။ ။ ဘုံလေးပါးဆိုင်ရာ ကုသိုလ်စိတ် ၄-မျိုး ဖြစ်မှုကို တားမြစ်သည်၊ မိန်းမ၏ အာရုံ ၅-ပါးကြောင့် ယောက်ျားများ ကုသိုလ်စိတ် ခန်းခြောက်၊ အကုသိုလ်စိတ် ရောက်ကာ ကသိကအောက် ဖြစ်ရသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် ဘုရားရှင်က အာနန္ဒာအား “မိန်းမ မမြင်မိစေနှင့်၊ မြင်မိလျှင် စကားမပြောနှင့်၊ ပြောမိလျှင် မိကြီး၊ မိထွေး၊ အစ်မ၊ နှမ အရွယ် ဆွေမျိုးဆွယ်ဘိ သတိရှိ” စသည်ဖြင့် မိန့်သည်၊ ယောက်ျား အာရုံကြောင့် မိန်းမများ ကုသိုလ်စိတ်ကုန်နိုင်ပုံ နည်းတူပင်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-5 </p><hr> <h3>မိဖုရားမြင်၍ သွေးပျက်သော တောထွက် ဦးစိတ္တ</h3> <p>သံဃာတော်များကိုပါ အလှူကြီး လှူကြသော စေတိယတောင်ထိပ် ပုထိုးတော်ကြီး ပူဇော်ပွဲတွင် အရွယ်ကောင်း ရုပ်ကောင်း ဒမိဠမိဖုရားကို မစောင့်စည်းဘဲ ကြည့်မိသော စိတ္တရှင်ကြီးမှာ နေမရ ထိုင်မထူး အရူးအမူးဖြစ်ကာ မိဖုရားကိုပင် နှုတ်မှ တတွတ်တွတ်ရွတ်နေတော့သည်၊ ပတ်ဝန်းကျင်က အရူးဟုပင် သမုတ်နေကြတော့၏။ ယင်းမိဖုရားကြီး မကြာခင် ကွယ်လွန်၍ အသုဘရှု ပြန်လာကြသော သာမဏေငယ်များက ဦးစိတ္တအား ထိုအကြောင်း သွားပြောရာ လက်မခံပေ။ မြေကြီးဖြစ်သည်အထိ ရူးကျန်ရစ်မည့် အဖြစ်ထူးလှ ဦးစိတ္တဖြစ်သည်။</p> <p><b>ရမ္မက်ပြင်းထန် ၂-လောင်းပြိုင်</b>။ ။ သဒ္ဓါတိဿမင်းကြီး မိဖုရားများနှင့်အတူ ကျောင်းလာရာ ကြေးပြာသာဒ်တံခါးမုခ်မှ ရပ်ပြီး ကြည့်မိသော ရဟန်းတပါး ရာဂမီး လောင်တော့သည်၊ မိဖုရားကလည်း ပြန်၍အကြည့် မျက်စိချင်းဆုံမိရာ ရာဂစွဲငြိ မချိတင်ကဲ ၂-ဦးလုံးပင် သေပွဲဝင်ကြသည်။</p> <p>ကလျာဏီသိမ်ကျောင်းကြီးမှ ရဟန်းငယ်တပါးလည်း ဆွမ်းခံရွာ၌ အမျိုးသမီးတဦးအပေါ် စွဲမက်မိရာ အဝတ်လုံချည်ကိုပင် အရမှတ်ခဲ့သည်၊ (အမျိုးသမီးကလည်း ပြန်ကြိုက်ပုံ ရပါ၏။) ရဟန်းတပါးက ယင်းအဝတ်ကိုမြင်၍ မေးရာ “သူမ ကွယ်လွန်၍ အဝတ်ရခဲ့သည်” ပြောသဖြင့် သိလိုက်သောခဏတွင်ပင် “ငါ့စိတ်ကြောင့် ဆုံးရတာပဲ” ယူဆပြီး သောကမီးဆွယ် ယင်းရဟန်းငယ်ပါ ကွယ်လွန်သွားရှာသည်။</p> <p>မိန်းမအဆင်းဟူရာ၌ ခန္ဓာကိုယ်အဆင်းသာမက ကိုယ်နှင့်စပ်သော အဝတ်အစား၊ ပန်းနံ့သာ၊ အဆင်းအားလုံး ပါဝင်သည်၊ အသံစသည်၌လည်း နည်းတူပင်။ အသံကြောင့် တောင်ကြားရေအိုင်ကြီးအတွင်း ဆင်းမိသော ဆင်ပြောင်ကြီး ခြေကို ထိုအိုင်ကြီးမှ ရွှေပုစွန်ကြီးသည် လက်မဖြင့် ပြင်းစွာညှပ်ထားရာ ဇနီးသည်ဆင်မအား အကူအညီတောင်းရတော့သည်၊ “မြစ်သမုဒ္ဒရာ ရေရှိရာ ပုစွန်များတွင် ထူးချွန်ဂုဏ်မြင့် ခေါင်းဆောင်ကြီးရှင့်၊ မျက်ရည်မစဲ ငိုပွဲဆင်ရ ကျွန်တော်မ၏ချစ်လင် မောင်တော်ဆင်ကို ခုပင်မနှေး လွှတ်၍ပေးပါ တောင်းပန်ပါသည်”၊ ဤသို့ ကနွဲ့ကလျ ဆင်မအသံကြားသောအခါ ရွှေပုစွန်ထူး မျက်လုံးပြူးကာ အားလျော့မိရှာသည်၊ ခွင့်ကောင်းရပြီး ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ဒုတိယခြေမြှောက်ကာ ပုစွန်လုံးကိုယ်ပေါ် တအားနင်း၊ ခြင်းခတ်သည့်အသွင် ကမ်းပေါ်အတင်လိုက် ဆင်ပေါင်းများစွာဝိုင်းစု အမှုန့်ပြုကြတော့သည်။</p> <p><b>ဥဒေတယံဂါထာပျံ၊ စွမ်းအားပက်လက်သွား</b>။ ။ ဟိမဝန္တာနေ ဘုရားလောင်း ရွှေဥဒေါင်းကြီးမှာ အစာရှာအသွားတွင် ထွက်သော နေဝန်းကြီးကိုကြည့်၍ ဥဒေတယံဂါထာပျံကိုလည်းကောင်း၊ အိပ်တန်းတက်...<br> <br>စာမျက်နှာ-6 <hr> ချိန်တွင် ဝင်သောနေဝန်းကိုကြည့်၍ အပေတယံဂါထာပျံကိုလည်းကောင်း ပုံမှန်ရွတ်ကာ နှစ်ပေါင်း (၇၀၀) အထိပင် ကိုယ်ခံပြည့်စုံလုံခဲ့သည်၊ ယင်းနောက် တရက် စည်းချက်မချမီ ကြားရသော ဒေါင်းမအသံနောက် ပရိတ်မေ့ပျောက်ပြီး ကောက်ကောက်ပါလိုက်သွားရာ မင်းမိန့်အရပြုရသော မုဆိုးထောင်ချောက်တွင်း ဆင်းမိရသည်။</p> <p><b>အနံ့ဆိုးကြား မာတုဂါမ</b>။ ။ မိန်းမများ ကိုယ်နံ့ဆိုးရာ ယောက်ျားများ စိတ်ပေါက်အောင် မဖောက်နိုင်သဖြင့် အမွှေးနံ့သာ ပြင်ပအကူအညီ ယူကြရသည်။ မြင်းနံ့၊ သိုးနံ့၊ ချွေးနံ့၊ သွေးနံ့အမျိုးမျိုး ရှိတတ်ကြ၏၊ အချို့ ယောက်ျား ငမိုက်သားမှာ တအားပုပ်လျက် မခွာရက်အောင်တပ်မက်ကြသည်၊ (ဧကစ္စော အန္ဓဗာလော ဧဝရူပါယပိ ဣတ္ထိယာ ရဇ္ဇတေဝ) ဟု အဋ္ဌကထာ မိန့်သည်။</p> <p><b>ပါရမီရှင် မိန်းမများ</b>။ ။ စကြာမင်း၏ မိဖုရားရတနာကား ကိုယ်မှ စန္ဒကူးနံ့၊ ခံတွင်းမှ ကြာညိုနံ့ သင်းသည်၊ ပါရမီရှင် သူတော်စင်အမျိုးသမီးများ ရှိသင့်သလောက် အချိန်မရွေး ရှိကောင်းရာပါ၏၊ ဆင်၊ မြင်း၊ နွား စသည်တို့သည် ဇာတ်တူမိန်းမတို့၏ ဥတုနံ့ကို ၁-၂-၃ ယူဇနာကပင် သိကြသည်။</p> <p><b>အရသာကြောင့် ကျားသတ္တဝါပျက်စီး</b>။ ။ အရသာဟူသည် အကြောင်း ၄-ပါးကြောင့် ဖြစ်သော ရသာရုံတည်း၊ မယားဖြစ်သူ၏ “မောင် ဘာလုပ်ပေးရမလဲ၊ ဘာစားမလဲ၊ ကြိုက်တာပြော၊ ချက်ပေးမယ်လေ” စသည်ဖြင့် ချိုသာသော အပြောအဆို၊ နားအရသာ၊ သုံးဆောင်မှုအရသာ၊ နှုတ်ခမ်းချင်းထိရသဖြင့် ရသောတံတွေးစသော အရသာ၊ လင်အတွက်ချက်ပေးသော စားသောက်ဖွယ်အရသာများလည်း ပါဝင်သည်၊ မာတုဂါမလက်ဖြင့် ချက်ပေးသော စားဖွယ်သည် ဘာမဆို ချိုမြိန်သည်ဟုယူဆကာ ယောက်ျားများစွာ အကျိုးမဲ့ပျက်စီးကြသည်။</p> <p><b>မိန်းမအတွေ့</b>။ ။ ကိုယ်ထိတွေ့မှုနှင့် ကိုယ်နှင့်စပ်သော အဝတ်တန်ဆာစသည် ထိတွေ့မှု အားလုံးတည်း၊ မဟာစေတီယင်ပြင်၌ စာအံနေသော ရဟန်းတပါး မိန်းမအထိအတွေ့ဖြင့် ပျက်စီးရသည်၊ တောအုပ်အလယ် ဘီလူးမများဖန်ဆင်းသော ဈေးတန်းတွင် ဘုရားလောင်း၏ အဖော် ၅-ဦး အာရုံ ၅-ပါးနှင့်စပ်၍ အသီးသီး အကြိုက်ကျရာများ၌ ပျက်စီးကြပုံ “ပဉ္စဂရုကဇာတ်” ကိုလည်း မှတ်အပ်သည်။</p> <p>မိန်းမများလည်း ကြေးပြာသာဒ်တံခါး၌ ရပ်နေသော ရဟန်းငယ်ကိုမြင်၍ ကိုယ်နည်းတူခံကြရ၊ လုပ်တော်မိဖုရားတဦး ရာဂဘီလူး ပူးဝင်ဖမ်းစား သေသွားသည်။ အဆင်းဆိုင်ရာတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-7 <hr> ဂုတ္တိလစောင်းဆရာသည် ဗာရာဏသီ ပြည့်တန်ဆာတဦးအား ပျော်ပါးလို၍ ငွေ ၁၀၀၀ိ ပေးရာ ဆန္ဒမရှိသော သူမက ပြောင်လွှတ်လိုက်သည်၊ စောင်းဆရာသည် ညဦးပိုင်းအချိန် သူမ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင် အိမ်တံခါး၌ထိုင်ကာ ခံစားမှုပါသော သီချင်းသံနှင့် လိုက်ဖက်အောင် စောင်းကို ကိုယ်တိုင်သီဆို တီးခတ်ရာ သူမသည် အသံကြားရာ စောင်းဆရာထံ ခဏချင်းလာတော့သည်၊ သို့သော် တံခါးထင်၍ထွက်သော နေရာမှာ ဟင်းလင်းပွင့်သော ပြတင်းပေါက် ဖြစ်နေသဖြင့် ကောင်းကင်၌ပင် သူမ အသက်ပျောက်တော့၏၊ ဤကား အသံဆိုင်ရာဖြစ်သည်။</p> <p><b>ငယ်ကချစ် အနှစ်တရာ</b>။ ။ သာဝတ္ထိပြည် သူကြွယ်သမီး၏ လင်ယောက်ျား တရားနာ၊ သံဝေဂရ၊ ရဟန်းပြုသွားသည်၊ ကျန်ခဲ့သူမယားကို ပသေနဒီကောသလမင်း သိမ်းယူလိုက်၏၊ တနေ့တွင် ကောသလမင်းသည် မိဖုရားများအား ကြာညိုပန်း ဝေငှရာ မိဖုရားသစ်မှာ ၂-ပွင့်ရ၍ ပြုံးရွှင်ဝမ်းသာစွာနမ်းပြီး ငိုကြွေးသည်၊ မင်းကြီးမြင်၍ မေးရာ “ပန်းတပွင့်ပိုရ၍ ရယ်မိပါ၏၊ နမ်းလိုက်စဉ် ခံတွင်းမှ ကြာနံ့ရှိသော လင်ဟောင်း (ယခုရဟန်းသစ်) ကို သတိရ၍ ငိုမိပါ၏” ဟု လျှောက်ထားလိုက်သည်။</p> <p><b>ခံတွင်းကြာညို သာဓုဆို၍</b>။ ။ သံသယရှိသောမင်းကြီးသည် နန်းတွင်းအနံ့များ ဖယ်ရှား၊ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာများ နန်းတွင်းပင့် ဆွမ်းကပ်၊ လင်ဟောင်းရဟန်းသိအောင် စုံစမ်းကာ ဘုရားနှင့် သံဃာများ ပြန်ကြွဖို့၊ ယင်းရဟန်းကို အနုမောဒနာပြုစေဖို့ ဘုရားထံလျှောက်၊ အခွင့်ရသည်။ ယင်းရဟန်း အနုမောဒနာပြုဖို့ အားထုတ်စဉ်ပင် တနန်းတော်လုံး ကြာညိုနံ့လှိုင်တော့၏၊ နောက်နေ့ ထိုအကြောင်း ဘုရားထံလျှောက်ရာ တရားနာစဉ် သာဓု သာဓုဟု ကောင်းချီးပေး၊ ရိုသေစွာတရားနာ၍ ခံတွင်းကြာညိုနံ့ သင်းကြောင်း မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>၂ - နီဝရဏပ္ပဟာနဝဂ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ သုဘနိမိတ် (ရာဂဖြစ်ကြောင်း နှစ်သက်ဖွယ်အာရုံ) သည် မဖြစ်ပေါ်သေးသော ကာမစ္ဆန္ဒ (ကာမဂုဏ်များဝယ်ဖြစ်သော လိုလားမှု) ၏ ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပေါ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ၏လည်း အဖန်ဖန်ပြန့်ပြောစွာဖြစ်ကြောင်း ဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ သုဘနိမိတ်ကို အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား မဖြစ်သေးသော ကာမစ္ဆန္ဒလည်း ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒလည်း အဖန်ဖန် ပြန့်ပြောစွာ ဖြစ်ဖို့ဖြစ်သည်ဟု မိန့်။</p> <p>ဤအတူ ပဋိဃနိမိတ် (ဒေါသဖြစ်ကြောင်း မနှစ်သက်ဖွယ်အာရုံ) သည် ဗျာပါဒ (သူတပါး ပျက်စီးစေလိုခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း၊ မမွေ့လျော်ခြင်း၊ ပျင်းရိခြင်း၊ ကိုယ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-8 <hr> လက်ဆန့်ငင်ခြင်း၊ ထမင်းဆီအောင့်ခြင်း၊ စိတ်၏ ဆုတ်နစ်ခြင်းသည် ထိနမိဒ္ဓ (စိတ်စေတသိက်တို့၏ မကျန်းမာ လေးလံထိုင်းမှိုင်းခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း၊ စိတ်မငြိမ်းအေးခြင်းသည် ဥဒ္ဓစ္စ (စိတ်ပျံ့လွင့်ခြင်း) ကုက္ကုစ္စ (မကောင်းမှုပြုမိ၊ ကောင်းမှုမပြုမိ၍ နှလုံးမသာခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း၊ မသင့်လျော်သောအကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း (အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ၊ အသုဘတို့၌ နိစ္စစသည် မှားယွင်းသောနည်းဖြင့် စိတ်၌ထားခြင်း) သည် ဝိစိကိစ္ဆာ (ရတနာ ၃-ပါး၊ သိက္ခာ စသည်တို့၌ သို့လော သို့လော တွေးတောယုံမှားခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း။</p> <p>အသုဘနိမိတ် (အသုဘအာရုံနှင့် ပထမဈာန်) သည် ကာမစ္ဆန္ဒကင်းကြောင်း၊ မေတ္တာစေတောဝိမုတ္တိ (ဗျာပါဒမှ လွတ်မြောက်သောစိတ်နှင့် မေတ္တာဈာန်) သည် ဗျာပါဒကင်းကြောင်း၊ အာရဗ္ဘ (အစ အားထုတ်ခြင်း)၊ နိက္ကမ (အပျင်းလွတ်အောင် အားထုတ်ခြင်း)၊ ပရက္ကမ (နိက္ကမထက် လွန်ကဲအောင် အားထုတ်ခြင်း) ဓာတ် ၃-ပါးသည် ထိနမိဒ္ဓကင်းကြောင်း၊ စိတ်ငြိမ်းအေးခြင်းသည် ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ကင်းကြောင်း၊ သင့်လျော်သောအကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း (အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ၊ အသုဘဟု မှန်သောနည်းဖြင့် စိတ်၌ထားခြင်း) သည် ဝိစိကိစ္ဆာ ကင်းကြောင်းဖြစ်သည်ဟု မိန့်။</p> <h3>ဒေသနာနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p><b>နီဝရဏမည်ပုံ</b>။ ။ သုဂတိလမ်းနှင့် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်လမ်းကို တားမြစ်တတ်၍ နီဝရဏမည်သည်၊ လောဘစသော ကိလေသာများပင် ဖြစ်၏။ ဆိုင်ရာ အာရုံများဆုံခိုက် နှလုံးသွင်းမမှန်၊ အလုပ်မမှန်မှုများကြောင့် ဆိုင်ရာနီဝရဏများ ဖြစ်ကြသလို ဘုရားဟောတိုင်း ကျင့်ကြလျှင်လည်း နီဝရဏကင်းပျောက် အရိယာအဖြစ် ရောက်ကြမည်သာ။</p> <p><b>ကိလေသာမဖြစ်ရေး</b>။ ။ သံသရာ၌ မဖြစ်ဖူးသော ကိလေသာမည်သည် မရှိ၊ ယခုဘဝ အလုပ်ကြောင့် မဖြစ်ဖူးသော ကိလေသာ၊ ဖြစ်ဖူးသော်လည်း ထင်ရှားရှိဆဲ မဟုတ်သော ကိလေသာများမဖြစ်အောင်-<br> (၁) ကျောင်းကန်ဘုရား ဝတ်နိဗဒ်များ အားထုတ်ခြင်း၊<br> (၂) ပရိယတ် သင်ကြားပို့ချခြင်း၊<br> (၃) ဓုတင် ၁၃-ပါး ဆောင်ထားခြင်း၊<br> (၄) ဈာန်သမာပတ် ဝင်စားခြင်း၊<br> (၅) ဝိပဿနာ ရှုမှတ်ပွားများနေခြင်း၊<br> (၆) ဥပုသ်အိမ်၊ ဆွမ်းစားကျောင်းဆောက်ခြင်းစသော နဝကမ္မ ဝေယျာဝစ္စ ပြုနေခြင်း-<br> <br>စာမျက်နှာ-9 <hr> ဟူသော နေခြင်းတို့ဖြင့် ကိလေသာများ ဖြစ်ခွင့်မရတော့ပါ၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာသူများလည်း ကိလေသာ အဟုန်အဆက် အားပျက်ခဲ့၍ ရုတ်တရက် ကိလေသာ မဖြစ်ကြပါ၊ (သုဘနိမိတ်၊ ကာမစ္ဆန္ဒ စသည်တို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဆိုင်ရာ ပါဠိနှင့် ယှဉ်ပြထားသည်။)</p> <h3>ဝတ်နိဗဒ်ကျ၍ ကိလေသာငြိမ်းသော အရှင်မိလက္ခတိဿ</h3> <p><b>မသေမီကပင် ပြိတ္တာဖြစ်</b>။ ။ အရှင်ကား ကေဏဇနပုဒ် ဂါမေဏ္ဍဝါလကျောင်း၏ ဆွမ်းခံရွာ မုဆိုးမျိုး၌ဖြစ်သည်၊ တချိန်တွင် တောတွင်း၌ ကျော့မိသော သမင်ကို ကင်စားပြီး ရေဆာသဖြင့် ကျောင်းတွင်းဝင် ရေအိုးစင်၌ သောက်ရေရှာ၏၊ မရသဖြင့် “သံဃာအများနေရာ အဆာပြေ ရေမှမရှိ” အပြစ်တင်လိုက်သည်၊ စူဠပိဏ္ဍပါတိကတိဿထေရ်ကြား၍ သွားကြည့်ရာ ရေအိုး (၁၀) လုံး ရေအပြည့်မြင်သည်၊ “အသက်ရှင်ဆဲပင် ပြိတ္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြံကာ ရေအိုးများ ချီမပေး သောက်စေသည်၊ မုဆိုး ရေဆာမပြေပါ၊ “သင့်အကုသိုလ် ကြမ်းလှ၏၊ ယခုကပင် ပြိတ္တာ၊ သေလျှင် ဘယ်လိုဖြစ်မည်လဲ” ဟု အရှင်မြတ်မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ခွန်အားလွန်ကြီး မုဆိုးသည် အရှင်မြတ်စကားကြား၍ သံဝေဂဖြစ်ကာ ရဟန်းပြုဖို့ ခွင့်တောင်းသည်၊ မုဆိုးလက်နက်များလည်း ဖျက်ဆီးပစ်တော့၏၊ ရဟန်းဘဝ မလွယ်ကူပုံ မိန့်သော်လည်း “မျက်မှောက်ဖြစ်ပျက်ပုံ မြင်ရသော တပည့်တော်၊ ရဟန်းမပြုလျှင် ဘယ်ဖြစ်နိုင်ပါ့မည်လဲ” လျှောက်သဖြင့် ရဟန်းပြုခွင့်ရ၊ ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်များ ပျော်ရွှင်စွာပြုရင်း ပိဋကကိုလည်း သင်ယူသည်။ “ငရဲသားကို ငရဲထိန်းများက ငရဲကြီးပြန်ချကြပြန်သည်” ဒေဝဒူတသုတ္တန်ကို သင်ယူမိသောအခါ ငရဲ၏အပြစ်ကို ဆင်ခြင်မိသဖြင့် ငရဲမီးကိုပြဖို့ လျှောက်သည်၊ ပိုးစုံးကြူးမျှ ငဲမီးပွားကို တန်ခိုးဖြင့်ယူ၍ ထင်းစိုပုံပေါ်တင်ပြရာ တပုံလုံး ပြာကျသွားသည်။</p> <p><b>ကောက်ရိုးရေဖျန်း အကြောက်လွန်လှ</b>။ ။ အရှင်တိဿသည် “ပရိယတ်ကား စွမ်းနိုင် နိဗ္ဗာန်လမ်း သူများအလုပ်ပါ၊ ဘယာပဗ္ဗဇ္ဇိတဖြစ်သော တပည့်တော်အား ပဋိပတ်ကိုသာ ပေးပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ဝတ်နိဗဒ်မပျက် ဆရာပေးသော ပဋိပတ်ကို အသေအလဲ အားခဲသည်၊ ငိုက်မျဉ်းလာလျှင် ကောက်ရိုးထုံး ရေဆွတ် ခေါင်းပေါ်တင် အားထုတ်၏၊ သာမဏေများ၏ “အာရဗ္ဘထ နိက္ကမထ စသော အရုဏဝတိယသုတ္တန်” ရွတ်သံအကြား ပီတိဖြစ်ပွားစေပြီး ဝိပဿနာတင် ဆင်ခြင်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-10 <hr> ဆွမ်းကို လေးစား၍ ကြိုးစားသည် ပရိယတ်ဆိုင်ရာ အရှင်ဖုဿဒေဝထေရ်<br> ဤအရှင်ကား ကက္ကာ မဏ္ဍလာရာမကျောင်း၌ ပရိယတ်သင်၊ ပဋိပတ်လည်း ဆင်ခြင်သည်၊ “အရှင်မြတ် စာသင်နေသမျှ တပည့်တော်ဆွမ်း နေ့စဉ်စားပါဘုရား” ဟု မိခင်ပမာ ကြည်ညိုသော ဒကာမကြီးတဦး လျှောက်သဖြင့် ဆွမ်းချမ်းသာသည်၊ ဆွမ်းကို လေးစား၍ အထူးလည်း ကြိုးစားပါ၏၊ တဝါတွင်းလုံး အားထုတ်သဖြင့် ပဝါရဏာနေ့တွင် အထုပ်အထည်ပေါ်ကာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာ ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ရကျိုး</b>။ ။ ကျောင်းထိုင်ဘုန်းတော်ကြီး၏ အစီအစဉ်အရ သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့၌ပင် ပရိသတ်ကြီးအား တရားချီးမြှင့်ရသည်၊ “သုခံ ဟောတု၊ ဒုက္ခာ မုစ္စတု” တရား ၂-ပုဒ်သာ ဆွမ်းအမကြီးအား နေ့စဉ်ဟောသဖြင့် “ယနေ့ တရားပွဲ ဒကာမကြီး သားရဟန်း ဟောမည်” ဟု သာမဏေငယ်များ ပြောပြချက် ဆွမ်းအမကြီး မယုံကြည်၊ အရှင်မြတ်သည် ဒါန၊ သီလစသော တရားအစဉ်များဟောပြီး ပိဋက ၃ ပုံ မွေနှောက်ချောက်ချားကာ တဝါတွင်းလုံး ဆွမ်းအမကြီးအား ဟောသော တရား ၂-ပုဒ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ပြီး ညလုံးပေါက် ဟောကြားသည်၊ ဆွမ်းအမကြီး သောတာပန် တည်တော့၏။</p> <h3>ဝိနည်း ပရိယတ်ဆိုင်ရာ အရှင်တိဿဘူတိထေရ်</h3> <p><b>ကာမဝိတက်ပွား</b>။ ။ မဏ္ဍလာရာမကျောင်း ဤအရှင်လည်း ဝိနည်းသင်ကြားစဉ် ဆွမ်းအပါယ်သွားရခံရင်း မာတုဂါမအာရုံကြောင့် ကိလေသာ ဖြစ်လာသည်။ မတ်ရပ်ကနေ တပည့်အား သင်ကြားပေးရင်း “ဤဝိတက်ပွားလျှင် ငါအပါယ်လားတော့မည်” ဟု ကြံလျက် နောက်ကြောင်းပြန် ဆရာ့ထံသွားပြီး “ရောဂါတခု ဖြစ်လာပါ၏၊ ကုပျောက်လျှင် မြန်လာပါမည်၊ မပျောက်က မပြန်ပါ၊ နေ့ဝါ ညဝါ မမီပေမယ့် နံနက်စာဝါမီစေပါမည်” ဟု လျှောက်ပြီး မလယနေ မဟာသံဃရက္ခိတထေရ်ထံ သွားသည်။</p> <p>အလုပ်မဖြစ်လျှင် ရောက်လာသော တိဿဘူတိထေရ်ကို အရှင်မြတ်ကြီးက မျက်နှာကိုပင် မကြည့်ဘဲ “သင် သပိတ်သင်္ကန်း သိမ်းထားလိုက်” ဟု မိန့်သည်။ “ရောဂါတခု ဖြစ်လာလို့ ပျောက်အောင် ကုနိုင်လျှင် သိမ်းထားလိုက်ပါမည်” ဟု လျှောက်ရာ “ကုနိုင်သူထံ သင်လာသည် သိမ်းသာထားလိုက်” ဟု မိန့်သည်၊ “သိ၍ ဤသို့ မိန့်သည်ဖြစ်မည်” ဟု ယူဆကာ သိမ်းဆည်းပြီး ရှိခိုးနေစဉ် “ရာဂစရိုက်ရှိသူ” ဟု ဤသို့သိပြီး အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း ပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-11 <hr> တိဿဘူတိအရှင်လည်း အကြိမ်ကြိမ်ထရှိခိုး၏။ “ဤမျှ ဘာ့ကြောင့် အရိုအသေပြုရတာလဲ” ဟု ဆရာ့အမေးကို “တပည့်တော် အလုပ်ဖြစ်နိုင်လျှင် ကောင်းပါ၏၊ မဖြစ်လျှင် နောက်ဆုံးဖူးမြင်ခြင်းပါ” ဟု ပြန်လျှောက်သည်၊ “သင့်လိုသူတော်ကောင်းအတွက် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်မခက်ပါ” ဟု ဆရာ၏အားပေးစကားကြားပြီး လာလမ်းပြန်၊ မှတ်ခဲ့သော ချုံတွင်းဝင်၊ ပလ္လင်ခွေထိုင်၊ အသုဘအခြေခံထားအားထုတ်ရာ ရဟန္တာဖြစ်ကာ နံနက်စာဝါအမီ နေရာပြန်ရောက်သည်။</p> <h3>ဓုတင်ဆောင်အရှင် ရွာနီးလိုဏ်နေ ပဟာသိဝထေရ်</h3> <p><b>သေချိန်ပဲ မရတော့</b>။ ။ အရှင်မြတ်ကား မဟာဂါမရွာ တိဿကျောင်းတိုက်၌ ဂိုဏ်းကြီး ၁၈-ဂိုဏ်းအား ပါဠိအဋ္ဌကထာ ပို့ချနေသော စာချပုဂ္ဂိုလ်ကြီးဖြစ်သည်။ အရှင်မြတ်ကြီး၏ ဩဝါဒဖြင့် ဖြစ်ကြသော ရဟန္တာ ၆-သောင်းတွင် တပည့်တပါးသည် “ငါ့ချမ်းသာမျိုး ငါ့ဆရာ ရှိပါလား” ဟု ဆင်ခြင်ရာတွင် ပုထုဇဉ်သာ ရှိသေးပုံကိုသိ၍ ဆရာမြတ်ထံလာကာ “တရားတပုဒ် သင်လိုပါ၏” ဟု လျှောက်သည်။ “သင်ယူသူတွေများ၏၊ သင့်အတွက် အချိန်မရှိပါ” ဟု ဆိုရာ တပည့်က “အချိန်တိုင်းမအားလျှင် အရှင်ဘုရားတို့မှာ သေချိန်ကော ရနိုင်ပါဦးမလား” ဟု ဆရာ့စကားကို အချက်ပိုင်ပိုင် အနိုင်ကိုင်လိုက်သည်။ စာသင်လာသည်မဟုတ်၊ သံဝေဂဖြစ်အောင်လာကြောင်း ဆရာမြတ်သိတော့၏။ တပည့်လည်း “ရဟန်းမည်သည် တပည့်တော်လို ဖြစ်သင့်ပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ကောင်းကင်ပျံတက်သွားသည်။</p> <p>ရဟန္တာမဖြစ်သမျှ အရှင်မြတ်ကြီးသည် နေ့ဝါညဝါများ ပို့ချပြီး နံနက်စာဝါကျောမချတမ်း တက်ပြန်သူများနှင့်အတူ ဆင်းလိုက်သည်။ ဓုတင် (၁၃) ပါးအပြည့် ဆောက်တည်ကာ ရွာနီးလိုဏ်ကျောင်းကြွပြီး “အရဟတ္တဖိုလ်မရသမျှ ညောင်စောင်းပေါ် ကျောမချ” ဟု စိတ်တင်း စင်္ကြံကြွအားထုတ်သည်။ “ယနေ့ကိစ္စပြီးစေအံ့၊ ယနေ့ကိစ္စပြီးစေအံ့” ဟု ရည်ရွယ်အားထုတ်စဉ်ပင် ပဝါရဏာနေ့ ရောက်လာသည်။ ဝိသုဒ္ဓိပဝါရဏာ ပြုလိုသော်လည်း အခွင့်မသာ၊ နှစ်ပေါင်း (၃၀) မြောက် ပဝါရဏာနေ့၌ကား လပြည့်ဝန်းနှင့် မိမိသီလ နှိုင်းယှဉ်ကာ လပြည့်ဝန်းမှာ ယုန်ရေးတံဆိပ်ထင်သေးသော်လည်း မိမိသီလမှာ မှည့်ပေါက်မထင် စင်ကြယ်ပုံကို သိမြင်ဝမ်းသာ ပီတိခွာ၍ အားထုတ်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-12 </p><hr> <h3>အနှစ် (၆၀) သမာပတ် (၈) ပါးပိုင်ရှင် မဟာတိဿထေရ်</h3> <p><b>ကိလေသာမဖြစ်</b>။ ။ အရှင်မြတ်ကား ဝါမရမီကပင် သမာပတ် (၈) ပါး ရနေသည်။ သမာပတ်ဖြင့် ခွာထားသော ကိလေသာ နှစ်ပေါင်း (၆၀) ကြာ မလာသဖြင့် ရဟန္တာဟုပင် သူ့ကိုယ်သူ ထင်ထားလိုက်၏။ အကြောင်းတခုဖြင့် ရောက်လာသော တပည့် ဓမ္မဒိန္နထေရ်က ဆရာမြတ်အား တရားရချိန်ကို မေးရာ နှစ်ပေါင်း (၆၀) ရှိပြီဖြစ်ကြောင်း မိန့်သည်။</p> <p><b>လှပနုနယ် မိန်းမငယ်</b>။ ။ “သမာပတ်ဝင်စားမှု ဆရာတို့ပြုလျှင် ရာဂဝင်လာမည်လား” ဟု ဆရာ့မျက်မှောက်၌ ရေကန်တခု၊ ထိုရေကန်၌ ပဒုမ္မာကြာရုံ၊ ထိုကြာရုံ၌ ကြာပွင့်ကြီးတပွင့်၊ ထိုကြာပွင့်၌ (၁၆) နှစ်အရွယ် မိန်းမငယ်ကို ဖန်ဆင်းပြီး “သုဘသညာထင်အောင် အားပါးတရ ရှုပြပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ လျှောက်သမျှ ဖန်ဆင်းကြည့်ရှုသည်။ မိန်းမငယ်ကို မြင်ရာတွင် ရာဂဝင်လာသဖြင့် ပုထုဇဉ်သာရှိသေးပုံ သိရှိပြီး “သူတော်ကောင်း၊ သင်သည် ငါ၏ ကိုးကွယ်မှီခိုရာ ဖြစ်ပါ” ဟု တပည့် ဓမ္မဒိန္နအနီး ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်ချလိုက်တော့၏။ “ဒီအတွက် တပည့်တော် လာပါတယ်” ဟု လျှောက်ပြီး အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်းပေးသည်။ အပြင်ထွက်ချိန်အတွင်း အရှင်မြတ်ကြီး ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ သမာပတ်ဖြင့် ခွာထားသော ကိလေသာ အမြစ်ပါ ကွာတော့၏။</p> <h3>ဝိပဿနာနယ်မှ ရဟန်းတော် (၆၀)</h3> <p>မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း လျှောက်ထားရဟန်း (၆၀) တို့သည် ဘုရားထံတော်မှ ကမ္မဋ္ဌာန်းယူ၊ ဆိတ်ငြိမ်ရာသို့သွား အားထုတ်ကြရာ ကိလေသာမပေါ်လာသဖြင့် မဂ်ဖိုလ်ကိစ္စ ပြီးပြီထင်ကြသည်။ “တရားထူးကို ဘုရားရှင်အား လျှောက်ကုန်အံ့” ဟု ကြံ၍ ပြန်လာကြ၏။ ထိုအကြောင်း ကြိုတင်မြင်တော်မူသော ဘုရားရှင်က “အာနန္ဒာ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်ခွင်က ရဟန်း (၆၀) ငါ့ကိုဖူးရန် လာကြလိမ့်မည်၊ ဖူးခွင့်မပေးဘဲ ‘သုသာန်သွား အသုဘပွားကြ’ ဟု ဤသို့ပြောလွှတ်ရန်” မိန့်ထားသည်။ ရောက်လာသော ရဟန်း (၆၀) အား အမိန့်အတိုင်းပြောကြားရာ “ဘုရားရှင်သိ၍ မိန့်သောကိစ္စ အမှန်အကြောင်းထူးရမည်” ဟု ကြံကာ သုသာန်သွားကြသည်။ သေစအလောင်းကောင်ကို အသုဘရှုစဉ် ရာဂပင်လာကြသဖြင့် “အကြောင်း ဘုရားရှင် မြင်ပေတာပဲ” ဟု သံဝေဂဖြစ်ကာ အားထုတ်ကြရတော့၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-13 <hr> ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်းမှ ဘုရားရှင် ထိုလုပ်ငန်းစဉ်ကို မြင်တော်မူရကား “ယာနိမာနိ အပတ္တာနိ” စသော ဂါထာဟောရာတွင် အဆုံး၌ အားလုံးပင် ရဟန္တာဖြစ်ကြ၏။ ဝိပဿနာဖြင့် ခွာထားသော ကိလေသာ အမြစ်ပါကျွတ်ရတော့သည်။</p> <h3>ဝေယျာဝစ္စဆောင် စိတ္တလတောင်နေ အရှင်တိဿထေရ်</h3> <p><b>ငါဆရာအို ကျောင်းလိုပါ၏</b>။ ။ အရှင်ကား (၈) ဝါအရတွင် တားဆီးမရ လူထွက်လိုလှသဖြင့် ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာကို သွားလျှောက်သည်။ တပည့်တိဿ၏ အရဟတ္တဖိုလ် ဥပနိဿယကို မြင်ရကား “ငါ့ရှင်၊ ငါတို့အိုပြီ၊ ငါတို့နေဖို့ ကျောင်းတဆောင် ဆောက်ခဲ့ပါ” ဟု မိန့်ရာ ဝန်ခံလိုက်ရသည်။ “ငါ့ရှင်၊ အမှုသစ်ပြုရင်း စာသင်ကိစ္စ မလွှတ်နှင့်၊ တရားလည်း နှလုံးသွင်း၊ ရံခါ ကသိုဏ်းပရိကံကိုလည်းပြု” ဟု ထပ်ဆင့်ဩဝါဒကိုလည်း ပေးသည်။</p> <p><b>ပင်ပန်းကျိုးကျေ</b>။ ။ မြေနေရာသန့်အောင် အစီအစဉ်တကျ စင်္ကြံနှင့်တကွသောကျောင်း၊ အပန်းဖြေဖို့ ညောင်စောင်း၊ ပျဉ်ထောင်၊ လေထွက်ပြည့်စုံစွာ ဖြည့်စွက်ဆောက်လုပ်ပြီး ဆရာထံသွားကာ ကျောင်းပြီးကြောင်း လျှောက်သည်။ “ငါ့ရှင် ပင်ပန်းရသော ကျောင်းမှာ ယနေ့တရက် ငါ့ရှင်ပင် နားနေကျိန်းစက်ပါ” ဟု အရှင်တိဿသည် အမိန့်အရ ကျောင်းသစ်တွင် တင်ပျဉ်ခွေထိုင်ကာ “ဆရာ့အတွက် ကာယဝေယျာဝစ္စအမှု ကျနအောင် ငါပြုပြီးပေါ့” ဟု ဆင်ခြင်စဉ် ပေါ်လာသော ပီတိခွာ ဝိပဿနာရှုလိုက်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်ဆိုက်သွားသည်။ ဝေယျာဝစ္စဖြင့် ခွာသောကိလေသာ တဖန်မလာတော့ပေ။</p> <p><b>ကာမစည်းစိမ် မမြိန်ခွာချ</b>။ ။ အရှင်မဟာကဿပသည် ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာသည့်အားလျော်စွာ ဗြဟ္မာ့ပြည်တွင် စင်နေသော ကိလေသာသည် လူ့ပြည်လာရသော်လည်း အဆက်ပြတ်၍ မဥပါဒ်တော့ပေ။ လူ့ဘဝရရှိနေသော ကာမဂုဏ်ချမ်းသာများကို စွန့်ခွာပြီး ရဟန်းအသွင်ယူ၊ ဘုရားရှိရာအသွား အကြိုလာသောဘုရားရှင်ကို တွေ့မြင်ဦးချ၊ ဗုဒ္ဓ၏ဩဝါဒ (၃) ရပ်ဖြင့် ရဟန်းအဖြစ်ရောက်ကာ (၈) ရက်မြောက်အရုဏ်တွင် ပဋိသမ္ဘိဒါအစုံရ ရဟန္တာဖြစ်သည်။ ဗြဟ္မဘဝခွာချသော ကိလေသာ မလာရတော့ပြီ။</p> <h3>တရား (၅) မျိုး ပယ်ရိုး (၅) ဖုံ</h3> <p>၁။ ကိလေသာကို အခိုက်အတန့်ပယ်သော တဒင်္ဂပဟာန်၊<br> ၂။ ကိလေသာကို ကြာရှည်ပယ်သော ဈာန်သမာပတ်-ဝိက္ခမ္ဘနပဟာန်၊<br> ၃။ ကိလေသာကို အမြစ်ဖြတ်သောမဂ်-သမုစ္ဆေဒပဟာန်၊<br> ၄။ ကိလေသာကို အပူငြိမ်းစေသောဖိုလ်-ပဋိပဿဒ္ဓိပဟာန်၊<br> ၅။ ကိလေသာမှ လွတ်သောနိဗ္ဗာန်-နိဿရဏပဟာန်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-14 <hr> ဤသို့လျှင် လောကီ လောကုတ္တရာပဟာန် (၅) မျိုးဖြင့် ကိလေသာများကို သတ်အပ်သည်။</p> <h3>နီဝရဏ (၅) ဖြာ ပယ်နိုင်ရာ အကြောင်းများ</h3> <p><b>ကာမစ္ဆန္ဒပယ်ကြောင်း</b>။ ။ အသုဘ (၁၀) ပါးသင်ယူ၊ ယင်းတို့ကို ပွားများ၊ ဣန္ဒြေ (၆) ပါး စောင့်စည်း၊ မျှတရုံစားသောက်၊ အသုဘပွားသူကိုမှီဝဲ၊ အသုဘနှင့်စပ်သောစကားကို ပြောဆိုခြင်းများဖြစ်သည်။</p> <p><b>ဗျာပါဒပယ်ကြောင်း</b>။ ။ ဩဒိဿက၊ အနောဒိဿက၊ ဒိသာဖရဏ မေတ္တာ (၃) မျိုး တမျိုးမျိုးသင်ယူ၊ ယင်းမေတ္တာပွားများ၊ “သင် သူ့စိတ်ဆိုးတော့ ဘာပြုနိုင်မှာလဲ၊ သူ့သီလစသည်ကို သင်ဖျက်နိုင်ပါ့မလား၊ သင် ကိုယ်ကံနှင့်ကိုယ်လာ၊ ကိုယ်ကံနှင့်ပင် သွားရမှာ၊ သူတပါးစိတ်ဆိုးလျှင် မီးခဲမစင် ကိုင်ပြီး ပစ်သူနှင့်တူသည်၊ ရန်သူက သင့်ကိုစိတ်ဆိုးတော့ ဘာပြုနိုင်မှာလဲ၊ သင့်သီလစသည်ကို သူဖျက်နိုင်ပါ့မလား၊ သူဟာ သူ့ကံနှင့်လာ၊ သူ့ကံနှင့်ပင် သွားရမှာ၊ လက်မခံသော လက်ဆောင်၊ လေညာလွင့်သောဖုန်များလို သူ့ဒေါသ သူ့အပေါ် ပြန်ကျမှာပဲ။” ဤသို့ မိမိသူတပါး ၂-ဦးသား၏ ကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဖြစ်ပုံဆင်ခြင်၊ မေတ္တာပွားသူကိုမှီဝဲ၊ မေတ္တာနှင့်စပ်သောစကား ပြောဆိုခြင်းများ ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ထိနမိဒ္ဓပယ်ကြောင်း</b>။ ။ အစားကျူးခြင်းအပြစ်ကို သင်ယူ၊ ဣရိယာပုထ်ပြောင်းလဲပေး၊ လ နေ ဆီမီးရောင်များကြည့်၊ လွင်ပြင်၌နေ၊ ထိနမိဒ္ဓကင်းသူကို မှီဝဲ၊ ဝီရိယနှင့်စပ်သောစကားကို ပြောဆိုခြင်းများဖြစ်သည်။</p> <p><b>ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စပယ်ကြောင်း</b>။ ။ ဗဟုသုတများစေ၊ အရာရာမေးမြန်း၊ ဝိနည်းနားလည်အောင်လေ့လာ၊ အရွယ်ကြီးသူဆည်းကပ်၊ ဝိနည်းဓိုရ် ဆည်းကပ်၊ သင့်မသင့်နှင့်စပ်လျောက်ပတ်သောစကား ပြောဆိုခြင်းများ ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ဝိစိကိစ္ဆာပယ်ကြောင်း</b>။ ။ ရတနာ (၃) ဖြာ ကြည်ညိုမှုများစေ၊ သဒ္ဓါရှိသူဆည်းကပ်၊ ရတနာ (၃) ပါးနှင့်စပ်လျောက်ပတ်သောစကားကို ပြောဆိုခြင်းများ ဖြစ်သည်။ ဤဝဂ်မှာ ဝိဂတာဝရဏဋ္ဌကထာ ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-15 </p><hr> <h3>၃ - အကမ္မနိယဝဂ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ (ဘာဝနာစွမ်းအားဖြင့်) မပွားများအပ်သေးသော (ဝဋ်ဆင်းရဲနှင့်စပ်သော) ဤလောကီစိတ်သည် (ဈာန်ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်ရောက်အောင်) ပြုခြင်းငှာ မသင့်လျော် မလွယ်ကူသကဲ့သို့ အလားတူ မလွယ်ကူသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ မပွားများအပ်သေးသော စိတ်သည် ပြုခြင်းငှာ မသင့်လျော် မလွယ်ကူ။</p> <p>ပွားများအပ်ပြီးသော (ဝဋ်ကင်းသော လောကုတ္တရာ) စိတ်သည် ပြုခြင်းငှာ သင့်လျော်လွယ်ကူသည်။</p> <p>မပွားများအပ်သေး၊ ထင်ရှားမဖြစ်သေး၊ အဖန်ဖန်မလေ့လာအပ်သေးသော စိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ခြင်းငှာ ဖြစ်၏၊ ဆင်းရဲဒုက္ခကို ဆောင်၏။ ပွားများအပ်ပြီး၊ ထင်ရှားဖြစ်ပြီး၊ အဖန်ဖန်လေ့လာအပ်ပြီးသော စိတ်ကား များစွာအကျိုးရှိခြင်းငှာဖြစ်၏၊ ချမ်းသာသုခကို ဆောင်၏ဟု မိန့်။</p> <p><b>လိုရင်းအချုပ်မှာ</b>။ ။ လောကီစိတ်သည် ဝဋ်နှင့်စပ်နေသဖြင့် ဘာဝနာမပါလျှင် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်၊ အကျိုးစီးပွားမဲ့၍ ဆင်းရဲသို့သာ ပို့ပေးသည်၊ လောကုတ္တရာစိတ်သည်သာ ဝဋ်ကင်းပြီး အကျိုးဖြစ်နိုင်၊ ချမ်းသာဆောင်နိုင်သည် ဟူလို။</p> <h3>ဤနေရာ၌ သိသင့်သော (၄) မျိုးမှာ-</h3> <p>၁။ ဝဋ် - ဘုံသုံးပါး၌ဖြစ်သော လောကီစိတ် စေတသိက်ရုပ်များ၊<br> ၂။ ဝဋ္ဋပါဒ - ဝဋ်ရကြောင်း ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ်ကံ၊<br> ၃။ ဝိဝဋ် - မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ဟူသော လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါး၊<br> ၄။ ဝိဝဋ္ဋပါဒ - ဝဋ်မှလွတ်ကြောင်း မဂ္ဂင် (၈) ပါးတို့ဖြစ်သည်။</p> <p><b>များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ခြင်းငှာ</b>။ ။ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ စည်းစိမ်ချမ်းသာများကို လောကီကုသိုလ်ကံက ပေးနိုင်သော်လည်း ရုပ်နာမ်ခန္ဓာရ မီး (၁၁) ပါး အဖန်ဖန်အလောင်ခံရသဖြင့် ဆင်းရဲအစုသာဖြစ် ဆင်းရဲကိုသာ ဆောင်သည်။ လောကီတရားသည် ဝဋ်နှင့်စပ်နေသဖြင့် မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်သို့ မပြေးဝင်နိုင်သောကြောင့် ထင်ရှားမရှိသေးသော စိတ်ဖြစ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-16 </p><hr> <h3>၄ - အဒန္တဝဂ်</h3> <p>မဆုံးမအပ်သော ဤစိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ခြင်းငှာ ဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသော တရားကိုလည်း ငါမမြင်၊ မဆုံးမအပ်သော စိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့ခြင်းငှာဖြစ်၏၊ ဆုံးမအပ်သော စိတ်သည်သာ များစွာအကျိုးရှိခြင်းငှာ ဖြစ်၏။</p> <p>မလုံခြုံစေအပ်၊ မစောင့်ရှောက်အပ်၊ မပိတ်အပ်သော စိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့၊ လုံခြုံစေအပ်သော စိတ်စသည်သာ အကျိုးရှိ-မိန့်။</p> <h3>၅ - ပဏိဟိတအစ္ဆဝဂ်</h3> <p>မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သော (စူးအောင် ဆူးဖျားကို အထက်ထောင်မထားသော) သလေး၊ မုယောစပါး ဆူးများကို လက်ဖြင့်နှိပ် ခြေဖြင့်နင်းသော်လည်း လက်ခြေကိုစူး၊ သွေးကိုဖြစ်စေလတ္တံ့ဟူသော ဤအကြောင်းမရှိ၊ ဆူးကိုမကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဤအတူပင် ရဟန်းသည် မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သော စိတ်ဖြင့် အဝိဇ္ဇာ (သစ္စာ ၄-ပါး) ကို မသိအောင် ဖုံးသော မောဟကိုဖျက်၊ ဝိဇ္ဇာ (အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်) ကို ဖြစ်စေလတ္တံ့၊ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုလတ္တံ့ဟူသော ဤအကြောင်းမရှိ၊ စိတ်ကို မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ကောင်းစွာထားအပ်သော်သာ စပါးဆူးများသည် နှိပ်နင်းသော လက်ခြေကိုစူး၊ သွေးထွက်စေမည်၊ ဤအတူ အထားကောင်းသော စိတ်ဖြင့်သာ အဝိဇ္ဇာကို ခွဲဖျက်၊ ဝိဇ္ဇာကို ဖြစ်စေမည့် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုပေမည်-မိန့်။</p> <p><b>အဓိပ္ပာယ်သုံးမျိုး</b>။ ။ ရှည်လျားသော သုတ်များကို ဤသို့ပင် ချုံးပြပါမည်၊ ဥပမာဖြင့် အဓိပ္ပာယ်ကို ခြံရံပြထား၏၊ ဝဋ်နှင့်စပ်သော စိတ်ကို ရည်၍ “မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောစိတ်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p><b>ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ့် နိဗ္ဗာန်ထိ နယ်ကျယ်သည်</b>။ ။ ကြမ်းတမ်းကြီးမားသော ဆူးကြီးများ ရှိသော်လည်း ငယ်သော်မှ နိဗ္ဗာန်နယ်အထိ စွမ်းနိုင်ပုံပြလို၍ စပါးဆူးများကို ဥပမာယူသည်၊ မှန်၏။ သိမ်မွေ့အားသေးသော စပါးဆူးဖြစ်စေ၊ အခြားဆူးကြီးများဖြစ်စေ စူးအောင်ထောင်မထားလျှင် မစူး၊ သွေးမထွက်၊ စူးအောင်ထားမှ စူးနိုင်သည်။ ဤအတူ မြက်ထုပ်အလှူမျိုးဖြစ်စေ၊ ထမင်းရေချောင်းစီး ဝေလာမပုဏ္ဏားကြီးအလှူမျိုးဖြစ်စေ ဝဋ်စည်းစိမ် တောင့်တလျှင်...<br> <br>စာမျက်နှာ-17 <hr> စိတ်ထားမကောင်း၍ ဝဋ်ကိုသာ ရမည်။ “ဣဒံ မေ ဒါနံ အာသဝက္ခယာဝဟံ ဟောတု” - ဝဋ်ကင်းအောင် တောင့်တလျှင် စိတ်ထားကောင်း၍ အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်ဉာဏ်၊ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်အထိ ပေးနိုင်သည်။</p> <p>၃။ ဤလောက၌ (ဒေါသကြောင့်) စိတ်ပျက်စီးသူအချို့ကို ငါဘုရား ဤသို့သိ၏။ ဤသူ ဤအချိန် အကယ်၍ သေအံ့၊ ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲရောက်ရမည်သာ၊ ထိုသူ၏ စိတ်ပျက်စီးသောကြောင့်တည်း။</p> <p>၄။ သဒ္ဓါတရားကြောင့် စိတ်ကြည်လင်သူအချို့ သေသွားလျှင်လည်း စိတ်ကြည်လင်သောကြောင့် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရမည်ကို ငါဘုရားသိ၏။</p> <p>၅။ ယောက်ျားသည် နောက်ကျု၍ ဗွက်ခပ်ကာ ညွန်အနယ်ထသော ရေအိုင်ကမ်းနား၌ ရပ်၍ ရေအတွင်းရှိသော ယောက်သွား၊ ခရု၊ ကျောက်စရစ်၊ အိုးခြမ်းကွဲနှင့် ငါးအပေါင်းကို ရေနောက်ကျုနေသောကြောင့် မမြင်နိုင်သကဲ့သို့ ရဟန်းသည် နောက်ကျုသောစိတ်ဖြင့် ကိုယ်ကျိုးသူကျိုးအစုံကို သိလတ္တံ့၊ လွန်မြတ်သော ဈာန်မဂ်ဖိုလ်တရားကို သိလတ္တံ့၊ ဤအကြောင်းမရှိ၊ စိတ်နောက်ကျုနေခြင်းကြောင့်တည်း။</p> <p>၆။ ကြည်လင်သန့်ရှင်းသော ရေ၌ကြည့်သောယောက်ျားသာ ခရုစသည်ကို ရေမနောက်သောကြောင့် မြင်နိုင်သကဲ့သို့ မနောက်ကျုသော စိတ်ရှိသော ရဟန်းသည်လည်း စိတ်မနောက်သောကြောင့်သာ ကိုယ်ကျိုးစသည်များကို ဈာန်မဂ်ဖိုလ်အထိ သိနိုင်သည်-မိန့်။</p> <p><b>ကိုယ်ကျိုးသူကျိုးစသည်</b>။ ။ ပစ္စုပ္ပန်၊ တမလွန်၊ လောကီ၊ လောကုတ္တရာကျိုးများ အားလုံးတည်း။ ကုသလကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးသည် သင်ကြားဆောက်တည်စေသူ မရှိသော်လည်း (၁၀) နှစ်တမ်း သန္တရကပ်ဆိုက်လျှင် သံဝေဂရသူလူများ အလိုလိုဆောက်တည် ကျင့်သုံးနိုင်၍ မနုဿဓမ္မ လူ့ကျင့်ဝတ်တရားမည်သည်။ ထို့ကြောင့် ဈာန်ဝိပဿနာ မဂ်ဖိုလ်တရားတို့သာ လွန်မြတ်ကြသည်။</p> <p>၇။ သစ်ပင်ရှိသမျှတို့တွင် ကြို့ပင်ကို နူးညံ့ခြင်း ပြုဖို့ရာ သင့်လျော် လွယ်ကူခြင်းကြောင့် အကောင်းဆုံးဟု ဆိုအပ်သကဲ့သို့ သမထ ဝိပဿနာနှင့် စပ်၍ ပွားများအပ်၊ အဖန်ဖန် လေ့လာမှု ပြုအပ်ပြီးသော ဤစိတ်သည် နူးညံ့ပြုခြင်းငှာ သင့်လျော် လွယ်ကူသည်၊ အလားတူ လွယ်ကူသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ ယင်းစိတ်သာ နူးညံ့၍ ပြုဖို့ သင့်လျော်လွယ်ကူသည်။ (အဘိညာဉ်၏ အခြေခံစတုတ္ထဈာန်စိတ်ကို နူးညံ့လွယ်ကူသော စိတ်ဟု ကုရုန္ဒကဝါသီ ဖုဿမိတ္တထေရ် မိန့်သည်။)</p> <p>စာမျက်နှာ-18 </p><hr> <h3>၆ - အစ္ဆရာသင်္ဃာတဝဂ်</h3> <p>ဤစိတ်နှင့်အလားတူ လျင်မြန်ပြောင်းလဲသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ စိတ်သည် အလွန်လျင်မြန်စွာ ပြောင်းလဲ၏၊ ဥပမာ ပြုမလွယ်။</p> <p>၉-၁၀။ ပြိုးပြိုးပြက် တောက်ပသော ဘဝင်စိတ်သည် (အကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ဧည့်သည်ပမာ ညစ်ညူးကြောင်း ကိလေသာတို့ကြောင့် ညစ်ညူးရ၏။ (ကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ယင်းကိလေသာတို့မှ ကင်းလွတ်၏။</p> <p><b>ဥပမာပြုမလွယ်</b>။ ။ ကပ်ကမ္ဘာတခု အချိန်ကြာပုံကို တယူဇနာရှိသောတောင်၊ မုန်ညင်းစေ့အပြည့်ထားသော တယူဇနာရှိမြို့တို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ငရဲဒုက္ခကို လှံ (၇၀၀) အထိုးခံရသော ဥပမာဖြင့်လည်းကောင်း၊ နတ်စည်းစိမ်ကို စကြာမင်းစည်းစိမ်ဖြင့်လည်းကောင်း ဥပမာပြသည်ကား အမေးရှိ၍ ပြသည်၊ ဤသုတ်၌ အမေးမရှိ၍ မပြ၊ ဖြစ်သင့်သမျှ ပြလျှင် ရကောင်းသည်သာ။</p> <p><b>တောက်ပသောဘဝင်</b>။ ။ မိဘများကား သီလစသော မိကောင်းဖခင်တို့ပင် ဖြစ်သော်လည်း သားသမီးဆိုးများကြောင့် “မိမဆုံးမ ဖမဆုံးမကလေးတွေ” ဟု ရပ်ကွက်က ပြစ်တင်ခံရသောအခါ မိဘပါ ထိလာသည်၊ ဖြူစင်သော မိဘများကား ဘဝင်စိတ်၊ သားသမီးဆိုးများကား လောဘစသော အကုသိုလ်ဇောစိတ်များနှင့် တူကြသည်။</p> <p>သားသမီးကောင်းတို့ကြောင့် မိဘဂုဏ်တက်သလို မဟာကုသိုလ် တိဟိတ်ဇောစသည်တို့နှင့် စပ်၍ မူလဘဝင်စိတ်သည် ဂုဏ်တက်ကာ ကိလေသာမှ လွတ်ရသည်။</p> <p>၁။ (အကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ဧည့်သည်ပမာ ကိလေသာတို့ကြောင့် ဘဝင်စိတ် ညစ်ညူးရကြောင်းကို မကြားမမြင် ပုထုဇဉ်သည် အမှန်မသိခြင်းကြောင့် ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်အား စိတ်ကို ပွားများခြင်းမရှိဟု ငါဘုရားဆို၏။</p> <p>၂။ (ကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ဧည့်သည်ပမာ ကိလေသာတို့မှ ဘဝင်စိတ် ကင်းလွတ်ရကြောင်းကို မြင်ကြားပြည့်ဝ (မဂ်ဖိုလ်ရသူဟူသမျှ) အရိယာသာဝကသည် အမှန်သိခြင်းကြောင့် အရိယာသာဝကအား စိတ်ကိုပွားခြင်း ရှိ၏ဟု ငါဘုရားဆို၏။</p> <p><b>မကြားမမြင် ပုထုဇဉ်</b>။ ။ ရူပါယတနစသည်ကို အမှန်သိသော ယထာဘူတဉာဏ် ဟူသော အာဂုံပရိယတ်၊ ပဋိပတ်ဖြင့် ရအပ်သော ထိုးထွင်းသိမှု ပဋိဝေဓဟူသော အကြားအမြင် ပုထုဇဉ်၌ မရှိပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-19 <hr> <b>ပုထုဇဉ်မည်ပုံနှင့်အပြား</b>။ ။ ကိလေသာများစွာကို ဖြစ်စေတတ်၍ ပုထုဇဉ်၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ မပယ်ရသေး၍ ပုထုဇဉ်၊ ဆရာများစွာ ကိုးကွယ်မှု ရှိနိုင်သေး၍ (အရိယာများ၌ ဘုရားမှတပါး ဆရာမရှိပြီ) ပုထုဇဉ်၊ ဂတိငါးဖြာ မလွှတ်နိုင်သေး၍ (အရိယာများ၌ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ ငရဲ ဂတိ ၃-ပါးလွှတ်၍ လူ၊ နတ် ဂတိ ၂-ပါးသာ ကျန်တော့၏။ ရဟန္တာ၌ ဂတိလုံးဝမရပြီ။) ပုထုဇဉ်၊ သင်္ခါရအစုံ ပြုကုန်သေး၍ ပုထုဇဉ်၊ ဩဃဝယ် လည်နေကြ၍ ပုထုဇဉ်၊ ကိလေသာအပူမိနေကြ၍ ပုထုဇဉ်၊ ကိလေသာမီး အလောင်ခံနေကြရ၍ ပုထုဇဉ်၊ ကာမဂုဏ်ငါးဖြာ တွယ်တာခုံမင်ကြ၍ ပုထုဇဉ်၊ နီဝရဏ မျက်နှာဖုံး စွပ်ဖုံးခံကြရ၍ ပုထုဇဉ်၊ အထက်တန်းစား တရားများ မျက်ကွယ်ပြု အောက်တန်းစား တရားအားထုတ်သူများတွင် ပါဝင်၍ ပုထုဇဉ်၊ သီလ သုတ ပြည့်ဝစုံလင် သူတော်စင် အရိယာတို့နှင့် မရောဘဲ သီးခြားသောသူများဖြစ်၍ ပုထုဇဉ်မည်သည်။ အန္ဓ၊ ကလျာဏပုထုဇဉ် ၂-ဦးတွင် အန္ဓပုထုဇဉ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အရိယာသာဝကနှင့်စပ်၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ရပ်</h3> <p>၁။ အရိယာဖြစ်သော်လည်း သာဝကမဟုတ် - ဘုရားရှင်နှင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ၊<br> ၂။ သာဝကဟုတ်ပေမယ့် အရိယာမဖြစ် - ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ပုထုဇဉ်ရှင်လူအများ၊<br> ၃။ အရိယာလည်း မဖြစ်၊ သာဝကလည်း မဟုတ် - သာသနာပြင်ပ တိတ္ထိများ၊<br> ၄။ အရိယာလည်း ဖြစ်၊ သာဝကလည်း ဟုတ် - အရိယာ ဘုရားသားသမီးများ။<br> အကြားအမြင်ရှိမှုနှင့်စပ်၍ ဆိုအပ်ရကား ဤ၌အကြားအမြင်ရှိသော လူရှင်အားလုံး အရိယာသာဝကမည်သည်။</p> <p>၃-၄-၅။ လက်ဖျစ်တတွက်ခန့်မျှ မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သောစိတ်ကို မှီဝဲပွားများနှလုံးထားသော ရဟန်းသည် ဈာန်မဆိတ်သုဉ်းဘဲနေသူ၊ ဘုရားသွန်သင်မှုလိုက်နာနေသူ၊ ဆုံးမမှုလိုက်နာနေသူ၊ လုပ်သားပြည်သူတို့အလှူ ဆွမ်းအကျိုးရှိအောင်စားသူဟု ဆိုထိုက်၏။ မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သောစိတ်ကို အဖန်ဖန် လေ့လာမှုပြုကုန်သော ရဟန်းတို့ကိုမူကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာရှိပါအံ့နည်း။</p> <p><b>ရွှေမေတ္တာ အကြောင်းရှိ၍ဟောရာ</b>။ ။ ဤတတိယ မေတ္တာဒေသနာကား အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ်ကို ဟောမှုနှင့်စပ်၍ ထပ်ဟောရသောသုတ်ဖြစ်သည်၊ ဆောင်ရွက်မြဲ ဗုဒ္ဓကိစ္စငါးပါး ဆောင်ရွက်လျက် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဟောကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-20 <hr> ဆောင်ရွက်မြဲ ဗုဒ္ဓကိစ္စ ၅-ပါးမှာ<br> <b>ပုရေဘတ္တကိစ္စ - နံနက်ပိုင်းလုပ်ငန်း</b>။ ။ နံနက်စောစောထ၊ အလုပ်အကျွေးကို ချီးမြှောက်ဖို့ ကိုယ်လက်သုတ်သင်၊ မျက်နှာတော်သစ်ခြင်းစသည်ပြု၊ ဆွမ်းခံချိန်မတိုင်မီ ဆိတ်ငြိမ်ရာနေ၊ အချိန်ရောက်သော် ရံခါတပါးတည်း၊ ရံခါသံဃာပါ၊ ရံခါရိုးရိုး၊ ရံခါတန်ခိုးပြာဋိဟာဖြင့် ရွာနိဂုံး ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။</p> <p>ကြည်ညိုစဖွယ် ဆွမ်းခံကြွသော ဘုရားရှင်ရှေ့က လေနုအေးတိုက်၍ မြေတန်ခိုးအသွယ်သွယ် သုတ်သင်၊ ဖုန်မထင်အောင် တိမ်တိုက်မှ ရေပေါက်ကျ၊ အချို့လေက ပန်းမွေ့ရာခင်း မြေညှိကျ၊ အတွေ့ကောင်းအောင် ပဒုမ္မာကြာများက ခြေတော်ခံ၊ ရောင်ခြည်တော် ၆-သွယ်လွှတ်၊ ဆင်၊ မြင်း၊ နွားစသည်များ ကိုယ့်နေရာကပင် သာယာစွာ တွန်ကြ၊ တူရိယာများလည်း အသံထွက်မြည်ကြ၊ ထိုအမှတ်ဖြင့် ဘုရားရှင်ဆွမ်းခံကြွကြောင်း လူများသိကြသည်။</p> <p>သိကြသဖြင့် ဝတ်စားဆင်ယင်၍ လမ်းမထွက် လှူဒါန်းပူဇော်ကြ၊ သံဃာ ၁၀-ပါး၊ အပါး ၂၀၊ အပါး ၅၀၊ အပါး ၁၀၀ တောင်း၍ ပင့်ကပ်ကြ၊ ဘုရားသပိတ်ယူ ထည့်ကပ်ကြ၊ ဘုရားရှင် ဘုဉ်းပေးပြီး ဥပနိဿယ စိတ်အစဉ်ကြည့်တရားဟော၊ သရဏဂုံတည် သီလစသည်ရ၊ အချို့ သောတာပန်စသည်ဖြစ်ကြ၊ ကျောင်းတော်ပြန်၊ သံဃာစောင့်ရင်း တန်ဆောင်းဝန်း ဘုရားနေရာတော်၌ထိုင်၊ သံဃာစုံမှထ၍ ဂန္ဓကုဋီ ကြွတော်မူသည်။</p> <p><b>ပစ္ဆာဘတ္တ - နေ့လယ်နှင့် ညနေချမ်းလုပ်ငန်း</b>။ ။ ဂန္ဓကုဋီတွင်းမဝင်မီ ခြေဆေးခုံ၌ ခြေတော်ဆေးရင်း သံဃာအား “သတိနှင့် ပြည့်စုံကြ၊ ဘုရားပွင့်ချိန် ကြုံရခဲ၊ အဖြစ်ရခဲ၊ ခဏပြည့်စုံခဲ၊ ရှင်ရဟန်းဘဝရခဲ၊ တရားနာရခဲသည်” ဟု ဤသို့ ဩဝါဒပေးကာ ကမ္မဋ္ဌာန်းတောင်းသူများကိုလည်း ပေးပြီး ဂန္ဓကုဋီဝင်၊ လိုလျှင်သတိ ပညာရှိလျက် လက်ယာနံတောင်း စောင်းတော်မူသည်၊ ၃-ပုံ ၁-ပုံအချိန်ပြည့်၍ သက်သာလျှင် ထတော်မူ၊ ဒုတိယအချိန်ပိုင်းတွင် လောကကို ကြည့်တော်မူသည်၊ တတိယအချိန်ပိုင်း၌ကား ရွာနိဂုံးမှ ရောက်လာကြသူ ဒါယကာ ဒါယိကာမများရှိရာ ဓမ္မသဘင်ကြွ၊ တရားချီးမြှောက်တော်မူသည်။</p> <p><b>ပုရိမယာမ - ညဉ့်ဦးယံလုပ်ငန်း</b>။ ။ တရားနာ ပရိသတ်များ ပြန်သွားကြသော် အလိုတော်ရှိက နေရာမှထပြီး ရေချိုးခန်းကြွ၊ အလုပ်အကျွေး စီစဉ်ထားသော ချိုးရေကို သုံးသပ်၊ ဥတုယူတော်မူသည်၊ အလုပ်အကျွေးကလည်း ဘုရားနေရာတော်ယူကာ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ်၌ ခင်းအပြီး ဘုရားရှင်ကြွလာ၊ တပါးတည်း သီတင်းသုံးခိုက် ထိုထိုအရပ်မှ ရဟန်းများ ရောက်လာပြီး ပုစ္ဆာမေးလျှောက်ကြ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းတောင်းကြ၊ တရားနာကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-21 <hr> <b>မဇ္ဈိမယာမ (သန်းခေါင်ယံအချိန်)</b>။ ။ တရားနာ ရဟန်းတော်များ ပြန်ကြပြီးနောက် လောကဓာတ် တစ်သောင်းမှ နတ်ဗြဟ္မာများ ရောက်လာကြကာ ပုစ္ဆာမေးမြန်းခြင်း၊ တရားနာယူခြင်းများ ပြုလုပ်ကြသည်။ ဤအချိန်ကား လူများနှင့် မဆက်ဆံသော သီးခြားအချိန်ပင် ဖြစ်သည်။<br> <b>ပစ္ဆိမယာမ (မိုးသောက်ယံအချိန်)</b>။ ။ ဤအချိန်ကို ၃ ပုံ ပုံ၍-<br> ပထမအပုံ: ဣရိယာပုထ် အညောင်းအညာပြေစေရန် စင်္ကြံကြွတော်မူသည်။<br> အလယ်ပုံ: သတိသမ္ပဇဉ်ယှဉ်လျက် လက်ယာနံတောင်း လျောင်းစက် အနားယူတော်မူသည်။<br> တတိယအပုံ: ကျွတ်ထိုက်သော ပါရမီရှင်များကို ရွှေဉာဏ်တော်ကွန်ရက်ဖြင့် ဖြန့်ကြက်ကြည့်ရှုတော်မူသည်။</p> <p><b>အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ် ဟောကြားခြင်း</b>။ ။ ဤနေ့အတွက် ကောသလတိုင်းသို့ ဒေသစာရီကြွစဉ် သစ်ပင်ခေါင်းကြီး မီးလောင်နေသည်ကို မြင်ရသဖြင့် “တရားဟောအံ့” ဟု ကြံပြီး သစ်ပင်ရင်း၌ အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ် ကို ဟောကြားတော်မူသည်။ တရားအဆုံးတွင်-<br> ရဟန်း (၆၀) အရဟတ္တဖိုလ်ရ၍ ရဟန္တာ ဖြစ်ကြသည်။<br> ရဟန်း (၆၀) သံဝေဂကြီးစွာရသဖြင့် သွေးအန် ကြသည်။<br> ရဟန်း (၆၀) သိက္ခာကို ဆက်လက်မစောင့်နိုင်တော့ဟု ယူဆကာ လူထွက် ကြသည်။</p> <p><b>တရားနာကျိုး</b>။ ။ သီလရှိသူ ရဟန်း (၆၀) မှာ ရဟန္တာဖြစ်သကဲ့သို့၊ ပါရာဇိကကျ၍ သွေးအန်သူများသည်လည်း သံဝေဂရကာ သာမဏေဘဝယူ၍ (၁၀) ပါးသီလစောင့်ထိန်းရင်း သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အနာဂါမ် ဖြစ်ကြကာ အချို့ နတ်ပြည်သို့ ရောက်ကြသည်။ ခုဒ္ဒါနုခုဒ္ဒက အာပတ်ငယ်သင့်သူ ရဟန်းများမှာလည်း လူထွက်၍ သရဏဂုံသီလ ဆောက်တည်ကာ အနာဂါမ်အထိ ဖြစ်ကြသည်။ ဘုရားရှင်သည် ဤသို့သော အကျိုးတရားများကို မြင်တော်မူ၍သာ တရားဟောခြင်းဖြစ်သည်၊ သွေးအန်စေရန် ရည်ရွယ်၍ ဟောခြင်းမဟုတ်ပါ။</p> <p><b>(၁၅) ရက် တစ်ပါးတည်း သီတင်းသုံးခြင်း</b>။ ။ ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်သို့ ပြန်ရောက်စဉ်-</p> <p>“ကြွခဲ့သော ခရီးစဉ်တွင် ပရိသတ်စည်ပင်စွာ အကြာကြီးနေခဲ့ပြီးပြီ၊ ယခုအခါမှစ၍ တစ်ပါးတည်း (၁၅) ရက် နေလိုသည်၊ ဆွမ်းပို့သူတစ်ဦးမှအပ မည်သူမျှ ငါဘုရားထံ မလာရ”</p> <p>ဟု မိန့်တော်မူသည်။ ယင်းအဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ်ကို နတ်များလည်း ကြားနာကြရပြီး ရဟန်းတော်များကိုလည်း ပြန်လည်လျှောက်ထားသဖြင့် “သာသနာမှာ တစ်သက်တာ သန့်ရှင်းစွာနေဖို့ မလွယ်ကူပါတကား” ဟု သံဝေဂရကာ ရဟန်းအပါး (၁၀)၊ (၂၀)၊ (၆၀) မှသည် ရာနှင့်ချီ၍ လူ့ဘောင်သို့ ပြန်လည်ကူးပြောင်းကြကုန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-22 </p><hr> <p><b>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဓမ္မသံဝေဂ</b>။ ။ (၁၅) ရက်တပါးတည်း သီတင်းသုံးအပြီးတွင် အရှင်အာနန္ဒာနှင့် ကျောင်းစဉ်ကြည့်လတ်သော် သံဃာမရှိသည်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်သည် သိတော်မူလျက်ပင် အရှင်အာနန္ဒာအား “ဟိုအချိန်က ကျောင်းများတွင် သံဃာပေါများ၊ ယခုပါး၏၊ ရှိသောသံဃာများလည်း ဖျော့တော့ကြုံလှီသော အရေအဆင်း ရှိကြသည်၊ အကြောင်း မည်သို့ရှိသနည်း” ဟု မေးတော်မူရာ “အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမ သုတ်ကြားနာပြီး ‘သာသနာမှာ ကောင်းစွာကျင့်ဖို့မလွယ်၊ မကျင့်နိုင်ကလည်း သဒ္ဓါဒေယျဆွမ်း စားဖို့မသင့်’ ဤသို့သံဝေဂရ လူထွက်ကြသဖြင့် သံဃာနည်းပါသည်” ဟု လျှောက်ထားချက်တွင် ဘုရားရှင် ဓမ္မသံဝေဂ ရတော်မူသည်။</p> <p>သာသနာမှာ “ငါဘုရား တပါးတည်း နေစဉ် ငါ့သားတော်တွေ သက်သာရာရကြောင်း ဓမ္မသဘော၊ မည်သူမျှ မဟောကြ၊ ဟောသင့်ကြ၏၊ သမုဒ္ဒရာသို့ဆင်းရာ သိပ်များသလို ငါဘုရား သာသနာမှာလည်း သက်သာရာအကြောင်းတို့ များကြသည်၊ အာနန္ဒာ၊ ယခုသွား၊ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ်မှာ ငါဘုရားနေရာခင်း၊ သံဃာကို ခေါ်လိုက်” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်သဖြင့် အစီအစဉ်ပြုရာ ရောက်လာသောသံဃာအား “ချစ်သားတို့၊ အပ္ပနာဘာဝနာ၊ ဥပစာရဘာဝနာ မဟုတ်စေကာမူ မေတ္တာဆိုင်ရာ အနည်းငယ်မျှ ပွားများမှုအဖို့သည်ပင် သတ္တဝါတို့အား ချမ်းသာစီးပွားဖြစ်သည်သာ”၊ ဤစူဠအစ္ဆရာသံဃာတသုတ်ကို (အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ် ဖြစ်လာမှုကြောင့်) ဘုရားရှင် ဟောမိန့်သည်။</p> <p><b>ဩဝါဒနှင့် အနုသာသနီ</b>။ ။ ဩဝါဒ-ဆုံးမခြင်း၊ အနုသာသနီ- သွန်သင်ခြင်း ၂-မျိုး ရှိရာ တကြိမ်ဆိုခြင်းသည် ဩဝါဒ၊ အကြိမ်ကြိမ် ဆိုခြင်းသည် အနုသာသနီမည်သည်၊ မျက်မှောက်ဆိုခြင်း-ဩဝါဒ၊ စေလွှတ်၍ မျက်ကွယ်ဆိုခြင်း အနုသာသနီ၊ အကြောင်းဆိုက်လာ၍ ဆိုခြင်း ဩဝါဒ၊ အကြောင်းဆိုက်မဆိုက် အစဉ်အလာဖြစ်စေလို၍ ဆိုခြင်း-အနုသာသနီ၊ ဤသို့ထူးသည်၊ ဧကန်ဆတ်ဆတ် ပရမတ်အားဖြင့်ကား မထူးခြားပါ။</p> <p><b>ပြည်သူ့ဆွမ်းစားမှု</b>။ ။ မိဘဆွေမျိုးများ ပယ်ပြီး ပြည်သူ့အား ကိုးကာ ရဟန်းပြုသဖြင့် သူတပါးအိမ်မှ ရသော ဆွမ်းသည် တိုင်းပြည်ဆွမ်းမည်သည်။<br> ၁။ ဒုဿီလသံဃာ၏သုံးစားခြင်းသည် ထေယျပရိဘောဂ = ခိုးစားခြင်းမည်သည်။</p> <p>၂။ သီလရှိသူပင်ဖြစ်သော်လည်း မဆင်ခြင်ပဲ သုံးစားခြင်းသည် ဣဏပရိဘောဂ = ချေး၍ ကြွေးစားခြင်းမည်သည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-23 <hr> ၃။ အောက်အရိယာ ၇-ဦးတို့၏ စားခြင်းသည် ဒါယဇ္ဇပရိဘောဂ = အမွေခံဖြစ်၍ စားခြင်းမည်သည်။<br> ၄။ ရဟန္တာဖြစ်၍ သုံးစားခြင်းသည် သာမိပရိဘောဂ = ကိုယ်ပိုင်ပစ္စည်း စားခြင်းမည်သည်။</p> <p>၅။ မေတ္တာရှင်၏ လက်ဖျစ်တတွက်ခန့်မျှ မေတ္တာစိတ်စွဲ မှီဝဲပွားများ နှလုံးထားသော သုံးစွဲစဉ် ၂-မျိုး ရဟန်းသည် ပြည်သူ့ဆွမ်းကို စားပိုင်ခွင့်ရှိပြီဖြစ်၍ ကြွေးမြီမတင်၊ အမွေခံဝင်အဖြစ် စားသုံးနိုင်သည်၊ မေတ္တာရှင်ရဟန်းအား လှူဒါန်းခြင်းသည်လည်း အကျိုးများလှ၏၊ အမှတ် ၄-၅ သုတ်အရ ပွားများ နှလုံးထားခြင်းသည် မှီဝဲခြင်းနှင့် အတူပင်။</p> <p>၆။ အကုသိုလ်ကိုမှီ၍ဖြစ်၊ အကုသိုလ်အသင်းဝင် ဖြစ်ကုန်သော အကုသိုလ်အားလုံးတို့သည် စိတ်သာလျှင် ရှေ့သွားရှိကုန်၏၊ ထိုတရားတို့တွင် စိတ်သည် ရှေးဦးစွာဖြစ်၏၊ အကုသိုလ်တရားတို့သည် အတူတကွ လိုက်၍သာ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>၇။ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာဤအတူ မိန့်။</p> <p>၈။ မေ့လျော့ခြင်းပမာဒတရားသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တို့ ဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီး ကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသောတရားကိုမျှ ငါမမြင်။</p> <p>၉။ မမေ့မလျော့ခြင်း အပ္ပမာဒတရား အပြန်အားဖြင့် မိန့်။<br> ၁၀။ ပျင်းရိခြင်း ကောသဇ္ဇတရား ပမာဒအတူမိန့်။</p> <p><b>စိတ်သာရှေ့သွားရှိ</b>။ ။ စေတသိက်များသည် စိတ်နှင့် ဖြစ် ချုပ်မှီရာ အာရုံပါတူကြသော်လည်း ယင်းစေတသိက်တို့ကို စိတ်ကသာဖြစ်စေတတ်၍ စိတ်ကိုရှေ့သွားခေါင်းဆောင်ဟုမိန့်၊ ဝန်ကြီးခရီးထွက်လျှင် ကိုယ်ရံတော်စသည်တို့ ပါပြီးပင်တည်း။ ဤအတူ စိတ်ဖြစ်လျှင် ယှဉ်ဖက်စေတသိက်များ ဖြစ်ပြီးပင်တည်း။ သို့သော် စိတ်ကသာဦးဆောင်၍ ရှေးဦးစွာဖြစ်သည်ဟုလည်း မိန့်သည်။</p> <p>သဒ္ဒါရိပ်ကိုယူ၍ စိတ်ရှေးဦးဖြစ်၊ နောက်မှစေတသိက်များဖြစ်သည်ဟု မမှတ်အပ်။ ထို့ကြောင့်... “အနက်အဓိပ္ပာယ်သာ မှီခိုရာလို၎င်း၊ နေရာများစွာ သဒ္ဒါစာရင်းမသွင်း” ဟု အဋ္ဌကထာဆရာမြတ်တို့ တင်းတင်းမိန့်ကြသည်။</p> <p><b>ဖြစ်ပြီးကုသိုလ်ဆုတ်</b>။ ။ ဈာန်ဝိပဿနာများသာ ဆုတ်ယုတ်နိုင်၏၊ မဂ်ဖိုလ်တို့ကား တကြိမ်ဖြစ်ပြီး မဆုတ်ယုတ်တော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-24 <hr> ၇-ဝီရိယာရမ္ဘာဒိဝဂ်<br> ထက်သန်သောလုံ့လ ဝီရိယာရမ္ဘတရား၊ အလိုနည်းခြင်း အပိစ္ဆတာတရား၊ ရောင့်ရဲခြင်း သန္တုဋ္ဌိတရား၊ အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း ယောနိသောမနသိကာရတရား၊ ဆင်ခြင်ခြင်း သမ္ပဇညတရားသည် (အပ္ပမာဒတရားအတူ) ကောင်းကျိုးမိန့်။</p> <p>အလိုကြီးခြင်း မဟိစ္ဆတာတရား၊ မရောင့်ရဲခြင်း အသန္တုဋ္ဌိတာတရား၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း အယောနိသောမနသိကာရတရား၊ မဆင်ခြင်ခြင်း အသမ္ပဇညတရား၊ ခင်ပွန်းယုတ်ရှိခြင်း ပါပမိတ္တတာတရားသည် (ပမာဒတရားအတူ) ဆိုးကျိုးမိန့်။</p> <p><b>အလိုနည်းခြင်း အပိစ္ဆတာ</b>။ ။ သဒ္ဒါအရ စကားကျန်သော်လည်း အနက်အဓိပ္ပာယ်အရ လိုချင်မှုလုံးဝမရှိ၊ လုံးဝမလိုချင်သော အလောဘကိုယူ၊ ဤနေရာ၌ သိသင့်သောအလို ၄-မျိုးမှာ –</p> <p><b>၁။ အဘိစ္ဆတာ</b>။ ။ မိမိလာဘ်မရောင့်ရဲ၊ သူတပါးလာဘ်ကိုလည်း ရလိုသည်။ တအိုးတွင်း ကြော်သောမုန့် မိမိသပိတ်တွင်းရလျှင် ကျက်သည်မထင်၊ ငယ်သည်ဟုထင်၏၊ ထိုမုန့်သည်ပင် သူတပါးသပိတ်တွင်း ရောက်သော် ကျက်သည်၊ ကြီးသည်ထင်သောပုဂ္ဂိုလ်မျိုး၏ လောဘတည်း။</p> <p><b>၂။ ပါပိစ္ဆတာ</b>။ ။ မရှိသောဂုဏ်ထုတ်၊ အလှူခံမှု၌ အတိုင်းအတာနားမလည် သဒ္ဒါမရှိပဲ သဒ္ဒါရှိသူဟု သူ့ကို အများသိစေလိုသည်။</p> <p><b>၃။ မဟိစ္ဆတာ</b>။ ။ ရှိသောဂုဏ်ဖော်၊ အလှူခံမှု၌ အတိုင်းအတာ နားမလည်၊ သီလရှိကြောင်း သူ့ကို အများသိစေလိုသည်၊ မရောင့်ရဲနိုင်သည်ဖြစ်၍ မွေးမိခင်သော်မှ စိတ်မရှည်နိုင်သူမျိုး၏ လောဘတည်း။ ထို့ကြောင့် “မီး၊ သမုဒ္ဒရာ၊ အလိုကြီးသူ၊ ကားဖြင့်ပစ္စည်းများ ပုံထားဦးတော့၊ မရောင့်ရဲကြ” ဟု မိန့်သည်။</p> <p><b>၄။ အပိစ္ဆတာ</b>။ ။ ရှိသောဂုဏ်လျှို့ဝှက်၊ အလှူခံမှု အတိုင်းအတာ သိသည်၊ သူ ရဟန္တာဖြစ်မှုကို သူတပါးမသိစေလို၊ မဇ္ဈန္တိက မထေရ်မြတ်သည် ရဟန္တာသံဃထေရ်ကြီးဖြစ်သော်လည်း သပိတ်သင်္ကန်း နွမ်းပါး၏၊ အသောကမင်း ကျောင်းလွှတ်ပွဲ၌ အရှင်မြတ်၏ တမတ်တန်မျှ သပိတ်သင်္ကန်းကြည့်ပြီး “အရှင်ဘုရား၊ အနည်းငယ်အပြင်ထွက်ပေးပါ” ဟု သံဃထေရ်နေရာ နေသောအရှင်မြတ်ကြီးအား လူများက လျှောက်ထားကြ၏၊ “ငါ့လိုရဟန္တာကြီးက မင်းကို မချီးမြှောက်လျှင် မည်သူချီးမြှောက်မည်လဲ” ဟု ကြံကာ မြေလျှိုးပြီး သံဃထေရ်ကြီးဆိုင်ရာ ဆွမ်းကိုယူ၊ မြေမှထွက်ပေါ်ပြသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-25 <hr> <b>မလိုချင်မှရသည်</b>။ ။ အလိုနည်းသောရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော လာဘ်ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးလာဘ်နိုင်နံ၊ အလှူရှင်များကျေနပ်ကြ၏၊ အလိုနည်း၍ နည်းနည်းအလှူခံသလောက် ကြည်ညိုသူလူများ ပိုလှူကြသည်၊ ဤနေရာ၌ အလိုနည်းမှု ၄-မျိုး မှတ်အပ်သည်။</p> <p><b>၁။ ပစ္စယပ္ပိစ္ဆ</b>။ ။ ပစ္စည်း ၄-ပါးဝယ် အလိုနည်း၍ အလှူရှင်အလို၊ လှူဖွယ်နည်းများ၊ မိမိစွမ်းအား၊ ဤ ၃-ပါးသိသည်၊ လှူဖွယ်များ၏၊ ဒကာကနည်းနည်းလှူလိုလျှင် ဒကာအကြိုက် နည်းနည်းယူ၊ လှူဖွယ်နည်း၏၊ ဒကာက များများလှူလိုလျှင် လှူဖွယ်ကြည့် နည်းနည်းယူ၊ လှူဖွယ်များ၏၊ ဒကာကလည်း များများလှူလိုလျှင် မိမိနှင့် သင့်ရုံယူသည်။</p> <p><b>၂။ ဓုတင်္ဂအပိစ္ဆ</b>။ ။ မိမိကျင့်ဆောင်ကြောင်း သူတပါးမသိစေလို၊ မဟာကုမာရထေရ် နှစ်ပေါင်း (၆၀) သုသာန်နေ၍ သောသာနိကဓုတင် ဆောင်သည်၊ မည်သည့်ရဟန်းမျှ မသိပါ၊ စေတိယတောင် ညီနောင် ၂-ပါးတွင်လည်း ဧကာသနိက်ဓုတင်ဆောင် နောင်တော်သည် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ ခံတွင်းကျင်းနေချိန် ညီငယ်က ကြံပိုင်းလာကပ်သည်၊ “တော်ပြီ” ဟု မိန့်ရာ “နောင်ဘုရား၊ ဧကာသနိက်ဓုတင်ဆောင်ထားသလား” ဟု ညီငယ်ထပ်အမေးတွင် နှစ်ပေါင်း (၅၀) လျှို့ဝှက်ဆောင်ထားသော ဓုတင်ကို မဖော်လိုသဖြင့် ကြံပိုင်းယူဘုဉ်းပေးပြီးမှ ပြန်ဆောက်တည်သည်။</p> <p><b>၃။ ပရိယတ္တိအပိစ္ဆ</b>။ ။ ဗဟုသုတရှိကြောင်း အများမသိစေလိုမှုတည်း၊ သာကေတတိဿထေရ်သည် စာသင်လာသူအား “အချိန်မရှိ” ဟု မိန့်ရာ “သေချိန်သော်မှ မရတော့ဘူးလားဘုရား” ဟု ပြန်အလျှောက်တွင် သတိဝင်၍ အခြားကျောင်းထွက်သွားသည်၊ ပဝါရဏာနေ့တွင် တရားစကားဖြင့် ဇနပုဒ်ကို ချောက်ချားအောင် ဟောလိုက်သည်။</p> <p><b>၄။ အဓိဂမအပိစ္ဆ</b>။ ။ သောတာပန်စသည် ဖြစ်ပုံ မည်သူမျှမသိစေလို၊ ဃဋိကာရ အိုးထိန်းသည်လို ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း၊ လောကတွင် သက်နိုင်သော သေက္ခပုထုဇဉ်များကို အဂ္ဂပုဂ္ဂိုလ်ဟု သိ။</p> <p><b>ရောင့်ရဲခြင်းသန္တုဋ္ဌိ</b>။ ။ ပစ္စည်း ၄-ပါးအတွက် ၁-ပါးလျှင် ယထာလာဘ၊ ဗလ၊ သာရုပ္ပ ၃-ပါးစီပေါင်း သန္တောသ ၁၂-ပါးရှိသည်။</p> <h3>သင်္ကန်း၌ သန္တောသ ၃-ပါး</h3> <p><b>၁။ ယထာလာဘသန္တောသ</b>။ ။ ကောင်းဆိုးသင်္ကန်းများတွင် ရရာနှင့် ရောင့်ရဲ၏၊ အခြားသင်္ကန်း မတောင့်တ၊ ရလည်း မယူ။</p> <p>စာမျက်နှာ-26 <hr> <b>၂။ ယထာဗလသန္တောသ</b>။ ။ အားနည်းရောဂါရှိသူဖြစ်၍ သင်္ကန်းလေးလေး မဝတ်နိုင်၊ သဘာဂရဟန်းနှင့် လဲဝတ်ကာ စွမ်းအားရှိသမျှ ရောင့်ရဲသည်။</p> <p><b>၃။ ယထာသာရုပ္ပသန္တောသ</b>။ ။ အဖိုးတန်သင်္ကန်းများ ရသော်လည်း ဆရာတော် စာချဘုန်းကြီးနှင့် လာဘ်နည်းသူများ၊ ဂီလာနများအား လှူ၍ မိမိမှာမူ သင်္ကန်းဟောင်း ချုပ်ဖာ လျောက်ပတ်ရုံဝတ်ကာ ရောင့်ရဲသည်၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးတို့၌လည်း ၃-ပါးစီ အတူပင်တည်း။</p> <p>“ဆေးပစ္စည်း၌ ရောဂါပျောက်ခြင်းတူသော စတုမဓူတပုလင်း၊ နွားကျင်ငယ်စိမ် သျှိသျှားသီးတပုလင်း၊ ထို ၂-ပုလင်း ကြိုက်ရာအလှူခံပါ” ဟု လျှောက်ရာ ကျင်ငယ်ဆေးကို ယူနိုင်သောအရှင်သည် ပရမသန္တုဋ္ဌိဖြစ်သည်၊ သန္တောသ ၃-ပါးစီတွင် ယထာသာရုပ္ပသန္တောသ ၄-ပါး အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။</p> <p><b>အဆွေခင်ပွန်းယုတ်</b>။ ။ သဒ္ဓါ သီလ ဗဟုသုတမရှိသူ၊ နှမြောစေးနှဲ ဉာဏ်ပညာနည်းသူများသည် မကောင်းသော အဆွေခင်ပွန်းများတည်း။</p> <h3>၈-ကလျာဏမိတ္တာဒိဝဂ်</h3> <p>အဆွေခင်ပွန်းကောင်း ရှိခြင်း ကလျာဏမိတ္တတာတရားသည် ကုသိုလ်အားထုတ်၊ အကုသိုလ် အားမထုတ်ခြင်းသည် (အပ္ပမာဒတရားအတူ) ကောင်းကျိုး၊ အကုသိုလ် အားထုတ်၊ လောကုတ္တရာကုသိုလ် အားမထုတ်ခြင်းသည် (ပမာဒတရားအတူ) ဆိုးကျိုးဟုမိန့်။</p> <p>အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်းသည် မဖြစ်သေးသော ဗောဇ္ဈင် (ဗောဓိဉာဏ်၏ အစိတ်အပိုင်း၊ ဗုဒ္ဓဖြစ်ကြောင်းအင်္ဂါ၊ သစ္စာ ၄-ပါးကို သိစေတတ်သောတရား) တို့ မဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီးဗောဇ္ဈင်တရားတို့ ဘာဝနာမပြည့်စုံကြောင်း ဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါဘုရားမမြင် စသည်မိန့်ပြီး အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းမှ ဘာဝနာပြည့်စုံကြောင်း မိန့်သည်။</p> <p>ဆွေမျိုးဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည် အနည်းငယ်မျှသာ ဖြစ်၏၊ ပညာဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည် ဆုတ်ယုတ်ခြင်းတကာတို့တွင် အယုတ်ဆုံးတည်း၊ ဆွေမျိုးကြီးပွားခြင်းသည် အနည်းငယ်သာဖြစ်၏၊ ပညာကြီးပွားခြင်းသည် ကြီးပွားခြင်းတကာတို့တွင် အမြတ်ဆုံးတည်း၊ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ပညာကြီးပွားခြင်းဖြင့် ကြီးပွားကုန်အံ့ဟု နှလုံးသွင်း၍ ကျင့်ရမည်၊ သင်တို့ ဤအတိုင်း ကျင့်ကြဟု မိန့်ပြီး-<br> စည်းစိမ်ဥစ္စာ ဆုတ်ယုတ်ခြင်း၊ ကြီးပွားခြင်း၊ အခြံအရံ ဆုတ်ယုတ်ခြင်း၊ ကြီးပွားခြင်းနှင့်စပ်၍လည်း အလားတူ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-27 <hr> <b>ဗောဇ္ဈင်တို့၏ ဖြစ်ရာ ၄-ဘုံ</b>။ ။ ဝိပဿနာ၊ ဝိပဿနာပါဒကဈာန်၊ မဂ်၊ ဖိုလ်ဟု ၄-မျိုးရှိရာ ဗောဇ္ဈင်တို့သည် ဝိပဿနာ၌ဖြစ်လျှင် ကာမာဝစရ၊ ဝိပဿနာပါဒကဈာန်၌ဖြစ်လျှင် ရူပ အရူပ၊ မဂ်ဖိုလ်တို့၌ဖြစ်လျှင် လောကုတ္တရာဖြစ်သည်။</p> <p><b>ဆွေမျိုးဆုတ်ယုတ်</b>။ ။ “ဗန္ဓုလမလ္လ ဖိုလ်ချုပ်အမျိုးသည် ရှေးက ဆွေမျိုး အသိုက်အဝန်း များ၏၊ ယခုကား မရှိပြီ” ဟု ရဟန်းတော်များ ပြောစကား ဘုရားရှင်သိ၍ ကြွလာဟောမိန့်သည်။</p> <p><b>ပညာဆုတ်ယုတ်</b>။ ။ သာသနာတော်၌ ကမ္မဿကတာပညာ၊ ဈာန၊ ဝိပဿနာ၊ မဂ်၊ ဖိုလ်ပညာဟုရှိရာ ယင်းတို့ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းသာ အဆိုး။</p> <p><b>ဆွေမျိုးကြီးပွား</b>။ ။ ဝိသာခါကျောင်းအမ ဝေသာလီ လိစ္ဆဝီမင်းများ ယခင်ကထက် ဆွေမျိုးအသိုက်အဝန်း ကြီးပွားပုံကို ရဟန်းတော်များ ပြောစကား ဘုရားရှင်သိ၍ ကြွလာဟောမိန့်သည်၊ ကမ္မဿကတာပညာ စသည်တို့၏ ကြီးပွားမှုသာ နတ်ရွာနိဗ္ဗာန်ရောက်နိုင်၏၊ ဆွေမျိုးကြီးပွားမှုကား ပစ္စုပ္ပန်ချမ်းသာမျှသာ။</p> <p><b>စည်းစိမ်ဥစ္စာ ဆုတ်-ပွား</b>။ ။ ကုဋေ (၈၀) မဟာဓနသဌေးသား သူတောင်းစားဖြစ်ကာ ကာကဝလိယသဌေး ပုဏ္ဏသဌေးတို့ သူတပါးအခိုင်းဘဝမှ ကျိကျိတက်ချမ်းသာလာကြပုံ ပြောဆိုသောရဟန်းများစကားကြောင့် ဘုရားဟော။</p> <p><b>အခြံအရံ ဆုတ်-ပွား</b>။ ။ “ကောသလမင်း ယခင်က အခြံအရံ စစ်အင်အားများသော်လည်း နောက်ပိုင်း အထီးကျန်ဘဝ ကွယ်လွန်ပျက်စီးရသည်၊ ကုမ္ဘဃောသကကား ယခင်က အဆင့်နိမ့်သမျှ ယခုအခါ နောက်လိုက်အင်အား ကြီးပွားသည်” ဟု အခြံအရံ ဆုတ်ယုတ်ကြီးပွားပုံကိုလည်း ရဟန်းတော်များ ပြောဆိုကြသည်။</p> <h3>၉-ပမာဒါဒိဝဂ်</h3> <p>ပမာဒ၊ ကောသဇ္ဇ၊ မဟိစ္ဆတာ၊ အသန္တုဋ္ဌိတာ၊ အယောနိသောမနသိကာရ၊ အသမ္ပဇည၊ ပါပမိတ္တတာတရား၊ အကုသိုလ်အားထုတ်ခြင်း၊ ကုသိုလ်အားမထုတ်ခြင်းများကို များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်သော တရားများဟုလည်းကောင်း၊</p> <p>အပ္ပမာဒ၊ ဝီရိယာရမ္ဘ၊ အပိစ္ဆတာ၊ သန္တုဋ္ဌိတာ၊ ယောနိသောမနသိကာရ၊ သမ္ပဇည၊ ကလျာဏမိတ္တတာတရား၊ အကုသိုလ်အားထုတ်ခြင်း၊ အကုသိုလ်အားမထုတ်ခြင်းများကို များစွာအကျိုးရှိဖို့ဖြစ်သော တရားများဟုလည်းကောင်း မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-28 <hr> ၁။ ဤဝဂ်၌ ပမာဒတရားသည် မိမိ၏အတွင်းသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်သောအကြောင်းဟုပြု၍ များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ကြောင်း၊ အပ္ပမာဒတရားသည် မိမိ၏အတွင်းသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်သောအကြောင်းဟုပြု၍ များစွာအကျိုးရှိဖို့ ဖြစ်ကြောင်းရာ သန္တာန်အလိုက် ခွဲခြား၍ တရားဆိုးကောင်းများကို နောက်ဝဂ်အတူ သိအပ်၏၊ ပါပမိတ္တတာ၊ ကလျာဏမိတ္တတာ၊ ဤ ၂-ပါးသာ ဗဟိဒ္ဓသန္တာန်၊ ကြွင်းအားလုံး အဇ္ဈတ္တသန္တာန်ချည်းသာ၊ တရား ၈ စုံ ပေါင်း ၁၆-သုတ် မိန့်သည်။</p> <p>၁၇-၁၈။ ပမာဒတရားသည် သာသနာတော် ပျက်စီးကွယ်ပျောက်ခြင်းငှာ ဖြစ်သကဲ့သို့ အပ္ပမာဒတရားသည် သာသနာတော် အရှည်တည်ခြင်း၊ မပျက်စီး မကွယ်ပျောက်ခြင်းငှာဖြစ်သည်၊ အလားတူ ပျောက်စေ တည်စေသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်စသည် မိန့်ပြီး–</p> <p>ဤအတူပင် ကောသဇ္ဇ စသော တရားများကြောင့် သာသနာကွယ်၍ ဝီရိယာရမ္ဘ စသော တရားများကြောင့် သာသနာတည်ကြောင်း မိန့်သည်။</p> <p>၃၃။ အဓမ္မကို ဓမ္မ ပြုကြကုန်သော ရဟန်းတို့သည် လူများ စီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့ရာ၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ကျင့်သည်မည်ကုန်၏၊ ထိုရဟန်းတို့သည် အကုသိုလ်များစွာကို ဖြစ်ပွားစေ၊ သာသနာတော်ကိုလည်း ကွယ်ပျောက်စေသည်မည်ကုန်၏။</p> <p>ဤအတူ ဓမ္မကို အဓမ္မ၊ အဝိနယကို ဝိနယ၊ ဝိနယကို အဝိနယ၊ ဘုရားမဟောအပ်သည်ကို ဟောအပ်၊ ဟောအပ်သည်ကို မဟောအပ်၊ ဘုရား မလေ့ကျင့်အပ်သည်ကို လေ့ကျင့်အပ်၊ လေ့ကျင့်အပ်သည်ကို မလေ့ကျင့်အပ်၊ ဘုရား မပညတ်အပ်သည်ကို ပညတ်အပ်၊ ပညတ်အပ်သည်ကို မပညတ်အပ်ဟု ပြကြကုန်သော ရဟန်းတို့သည် (လ) ကွယ်ပျောက်စေသည် မည်ကုန်၏။</p> <p><b>အဓမ္မမည်သည်</b>။ ။ သုတ္တန်ပရိယာယ်အားဖြင့် အကုသလကမ္မပထတရား ၁၀-ပါး၊ ဝိနည်းအလို မဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုဖြင့် စောဒနာခြင်း စသည်။ ဓမ္မအရ သုတ္တန်အလို ကုသလကမ္မပထတရား ၁၀-ပါး၊ ဝိနည်းအလို အမှန်ဖြင့် စောဒနာခြင်း။</p> <p><b>အဝိနယ</b>။ ။ သုတ္တန်အလို ရာဂစသည်ကို မပယ်ခြင်း၊ ပညာဖြင့် မဆင်ခြင်ခြင်း၊ ဝိနည်းအလို ဝတ္ထုဝိပတ္တိ၊ သီမာဝိပတ္တိ စသည်တည်း၊ ဝိနယအရ သုတ္တန်အလို ရာဂစသည်ပယ်၊ ပညာဖြင့် ဆင်ခြင်၊ ဝိနည်းအလို ဝတ္ထုသမ္ပတ္တိ၊ သီမာသမ္ပတ္တိ စသည်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-29 <hr> <b>ဘုရားဟောပြောအပ်</b>။ ။ သုတ္တန်ဖြင့် သတိပဋ္ဌာန်-၄၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၄ စသည်နှင့် ဝိနည်းအလိုဖြင့် ပါရာဇိက-၄ ပါး၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၃ ပါး စသည်တည်း။ ဘုရား မပြောဟောအပ် ဟူသည် သုတ္တန်ဖြင့် သတိပဋ္ဌာန်-၃၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၃ စသည်၊ ဝိနည်းဖြင့် ပါရာဇိက-၃ ပါး၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၄ ပါး၊ ဤသို့ စသည်မဟောပါ။</p> <p><b>ဘုရားလေ့ကျင့်အပ်သည်မှာ</b>။ ။ သုတ္တန် နေ့စဉ် သမာပတ်ဝင်စားခြင်း၊ ဗုဒ္ဓစက္ခုဖြင့် လောကကို ကြည့်တော်မူခြင်း စသည်များနှင့် ဝိနည်း၊ ဝါဆိုပြီး ပန်ကြား၊ ပဝါရဏာပြုပြီးမှ ဒေသစာရီကြွခြင်း စသည်တည်း၊ အပြန်အမှုကို ဘုရားမလေ့ကျင့်အပ်ပါ။</p> <p><b>ဘုရားပညတ်အပ်သည်မှာ</b>။ ။ သုတ္တန် သတိပဋ္ဌာန်-၄၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၄ စသည်နှင့် ဝိနည်း ပါရာဇိက-၄၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၃ စသည်ကို ပညတ်အပ်၍ သတိပဋ္ဌာန်-၃၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၃၊ ပါရာဇိက-၃၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၄ စသည်ဖြင့် မပညတ်ပါ။</p> <p><b>သာသနာတော်ကို ကွယ်စေ</b>။ ။ အဓိဂမ၊ ပဋိပတ္တိ၊ ပရိယတ္တိ၊ လိင်္ဂ၊ ဓာတု ဟူသော ဤ ၅-ပါး ကွယ်ခြင်းကို သိအပ်၏။<br> <b>၁။ အဓိဂမအန္တရဓာန</b>။ ။ အမြင်တရားထူး တရားမြတ် ကွယ်ခြင်း။<br> အဓိဂမဟူသည် မဂ်-၄၊ ဖိုလ်-၄၊ ပဋိသမ္ဘိဒါ-၄၊ ဝိဇ္ဇာ-၃၊ အဘိညာဉ် ၆-ပါး၊ အမြင်တရားထူးများဖြစ်သည်။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးမှ စ၍ ကွယ်သည်။ ချဲ့ဦးအံ့၊ ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီး နှစ် (၁၀၀၀) အတွင်း၌သာ ပဋိသမ္ဘိဒါ ရနိုင်ကြသည်၊ ထို့နောက် အဘိညာဉ် ၆-ပါး၊ ယင်းတို့ကိုလည်း မဖြစ်စေနိုင်ကြ၍ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးတို့ကိုသာ ရကြတော့သည်၊ ကာလကြာသော် ယင်းတို့ကိုလည်း မဖြည့်စွမ်းနိုင်ကြ၊ သုက္ခဝိပဿက ရဟန္တာများသာ ဖြစ်ကြ၊ ဤနည်းဖြင့် အနာဂါမ်၊ သကဒါဂါမ်၊ သောတာပန်များသာ ဖြစ်နိုင်ကြတော့မည်။ သောတာပန်များ ရှိနေသမျှ အဓိဂမ သာသနာ မကွယ်သေး၊ နောက်ဆုံး သောတာပန်ကွယ်လျှင် အဓိဂမ ကွယ်တော့သည်။<br> <b>၂။ ပဋိပတ္တိအန္တရဓာန</b>။ ။ အကျင့်စခန်း လုပ်ငန်းများကွယ်ခြင်း။<br> ဈာန် မဂ်ဖိုလ် မဖြစ်နိုင်ကြသူများ စတုပါရိသုဒ္ဓိ သီလကိုသာ စောင့်ကြသည်၊ ကာလကြာသော် “သီလစောင့် တရားအားထုတ်ပါလျက် မဂ်ဖိုလ်မရကြ၊ ယခုအခါ အရိယာ တရားထူးမရှိတော့”၊ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်ချက်ချကြသဖြင့် အချင်းချင်း နှိုးဆော်တိုက်တွန်းခြင်းမရှိ၊ ကုက္ကုစ္စ သံသယလည်း ကင်းကာ ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီ<br> <br>စာမျက်နှာ-30 <hr> အာပတ်များ ကျူးလွန်ကြ၊ ကာလကြာသော် ပါစိတ်၊ ထုလ္လစ္စည်းများ၊ နောက် သံဃာဒိသိသ် သင့်ကြသည်၊ ပါရာဇိက ၄-ပါး ထိန်းနေကြသော ရဟန်းတော်များ ရှိသမျှ ပဋိပတ္တိသာသနာ မကွယ်သေး၊ နောက်ဆုံး ရဟန်းသီလပျက်၊ သို့မဟုတ် အသက်ဆုံးလျှင် ပဋိပတ္တိကွယ်တော့သည်။<br> <b>၃။ ပရိယတ္တိအန္တရဓာန</b>။ ။ အသိစခန်း လုပ်ငန်းများ ကွယ်ခြင်း။<br> အဋ္ဌကထာနှင့်တကွ ဗုဒ္ဓဟောအပ် ၃-ပုံ ပိဋကသည် ပရိယတ်မည်သည်၊ ကာလကြာသော် ပြည်သူအများ တရားပျက်ကြသဖြင့် မိုးလေမမှန် သီးနှံမရ လူများ မလှူနိုင်ကြသောအခါ သံဃာများ ပစ္စည်းလေးပါး ခေါင်းပါးကြတော့သည်။ တပည့်ပရိသတ် မမွေးနိုင်၊ စာပေသင်ကြားပို့ချမှု မပြုနိုင်ကြသောအခါ အနက်အဓိပ္ပာယ် ကင်းပျောက် ပါဠိမျှလောက်သာ ဆောင်နိုင်ကြ၊ နောင်တွင် ပါဠိတော်မျှ ပြည့်စုံစွာ မဆောင်နိုင်ကြတော့ပေ။ ပိဋက ၃-ပုံတွင် အစဆုံး အဘိဓမ္မာကွယ်၊ ဓမ္မသင်္ဂဏီ၊ ဝိဘင်း၊ ဓာတုကထာ၊ ပုဂ္ဂလပညတ်၊ ကထာဝတ္ထု၊ ယမိုက်၊ ပဋ္ဌာန်း၊ အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်းတွင် ပဋ္ဌာန်းမှစ၍ နောက်ဆုတ် တစတစ ကွယ်ရသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာကွယ်ပြီးနောက် သုတ္တန်ကွယ်ရာတွင် ပထမ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကွယ်၊ ဧကမှစ၍ ဧကာဒသအထိ နိပါတ် (၁၁) သွယ်တွင် ဧကာဒသ အစဆုံးကွယ်၊ ထို့နောက် ဒသ စသည်ဖြင့် နောက်ဆုတ် တစတစကွယ်သည်။ ထို့နောက် သံယုတ္တနိကာယ် ကွယ်၏။ သဂါထာ၊ နိဒါန၊ ခန္ဓ၊ သဠာယတန၊ မဟာဝဂ္ဂ၊ ဤငါးဝတွင် မဟာဝဂ်မှစ၍ နောက်ဆုတ်ကွယ်သည်။ ထို့နောက် မဇ္ဈိမနိကာယ်-မူလ၊ မဇ္ဈိမ၊ ဥပရိဟု ပဏ္ဏာသ ၃-ခု တွင် ဥပရိကွယ်သည်။ ထို့နောက် ဒီဃနိကာယ်၊ သီလက္ခန္ဓ၊ မဟာ၊ ပါထိကဟု ဝဂ် ၃-ခုတွင် ပါထိကမှစ၍ကွယ်။ ဒီဃနိကာယ်ကွယ်လျှင် သုတ္တန်ကွယ်လေပြီတည်း။</p> <p>ဝိနည်းနှင့် ဇာတ်သာ ကျန်တော့ရာတွင် လဇ္ဇီသူတော်ကောင်းများ ဝိနည်းဆောင်ကြ၏။ “သုတ္တန်ဟောနေလဲ မှတ်နိုင်ကြမည်မဟုတ်” ဟု ယူဆကာ လာဘ်လိုသူများ ဇာတ်ကိုသာ ဆောင်ကြတော့သည်၊ ဝေသန္တရာဇာတ်မှ နောက်ဆုတ်ကွယ်ရာတွင် ပုဏ္ဏကဇာတ် မဟာနာရဒဇာတ်အဆုံး၌ အပဏ္ဏကဇာတ်ကွယ်သည်။ ထို့နောက် ဝိနည်း ဥပေါသထက္ခန္ဓက၊ မဟာဝိဘင်္ဂ၊ ဘိက္ခုနီဝိဘင်္ဂ၊ ခန္ဓက၊ ပရိဝါဟု ငါးပါးတွင် ပရိဝါမှစ နောက်ဆုတ် ကွယ်သည်၊ ဝိနည်းကွယ်သော်လည်း ပရိယတ္တိမကွယ်သေး၊ လူတို့နှုတ်ဝယ် ပါဠိတဂါထာ ရနေသမျှ မကွယ်သေး။</p> <p>သဒ္ဓါရှိသောမင်းသည် ဆင်ကျောက်ကုန်းပေါ် ရွှေပန်းတောင်း၌ အသပြာထောင်ထုပ်ထားပြီး “ဘုရားဟော တဂါထာရသူ ဤထောင်ဆုယူ” ဟု မြို့၌ ၃-ကြိမ် ကြွေးကြော် လှည့်လည်သော်မှ ဆုယူမည့်သူမပေါ်၍ ထောင်ထုပ်ကို ဘဏ်၌ပြန်သွင်းရလျှင် ပရိယတ္တိ ကွယ်လေပြီ။<br> <br>စာမျက်နှာ-31 <hr> <b>လိင်္ဂအန္တရဓာန သွင်ပြင်မူရာကွယ်ခြင်း</b>။ ။ ကာလကြာသော် ရဟန်းများ သပိတ် သင်္ကန်း ကိုင်ပုံ သွားလာကြည့်ရှုပုံ ကြည်ညိုဖွယ်မမြင်၊ တက္ကတွန်းရဟန်းများလို လိုသလိုပတ်ကြတော့သည်၊ သင်္ကန်းရောင်နှင့် ချုပ်လုပ်ပုံလည်း မဟုတ်ကြတော့၊ နောက်ပိုင်းတွင် သင်္ကန်းစ လက်ကောက်ဝတ်၌ထား၊ မယားယူလျက် ထွန်ယက် စိုက်ပျိုး စားသောက်ကြသည်။ သံဃာရှိ၍ လှူနိုင်သည့်ကာလတိုင် အကျိုးများနိုင်သေးသည်ဟု ဘုရားရှင်မိန့်သည်၊ ကာလကြာသော် “ဤသင်္ကန်းဝတ် မလုပ်ဖြစ်တော့” ဟု ကြံကာ သင်္ကန်းစဖြတ်၊ တောရပ်ချုံမြေ လွှင့်ပစ်လေသောအချိန် လိင်္ဂသာသနာ ကွယ်ရှာပြီ၊ ကဿပဘုရား လက်ထက်တော် နောက်ပိုင်းမှစပြီး ယောနကတိုင်းသားတို့၏ အဝတ်ဖြူကို ဝတ်ရုံသွားလာသော အလေ့အလာ ဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <h3><b>ဓာတုအန္တရဓာန ဓာတ်တော်ကွယ်ခြင်း</b>။ ။ </h3> <p><b>ပရိနိဗ္ဗာန် ၃-မျိုး</b>။ ။ ကိလေသ၊ ခန္ဓ၊ ဓာတုဟု ပရိနိဗ္ဗာန် ၃-မျိုးရှိရာတွင် ဗောဓိပလ္လင်၌ ကိလေသပရိနိဗ္ဗာန်၊ ကုသိနာရုံ၌ ခန္ဓပရိနိဗ္ဗာန် ဖြစ်၍ ဓာတုပရိနိဗ္ဗာန်ကား နောင်အနာဂတ်တွင် ဖြစ်လာမည်တည်း။</p> <p><b>ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ဓာတ်တော်ပြန်</b>။ ။ ပူဇော်မြတ်နိုးမှုမခံရလျှင် ဘုရားအဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ထိုထိုနေရာမှ ဓာတ်တော်များ အပူဇော်ခံရမည့်နေရာ ကြွကြသည်။ နောက်ပိုင်း နေရာတိုင်းတွင် ဓာတ်တော်များ အပူဇော်မခံရသဖြင့် သီဟိုဠ်မဟာစေတီ၌ ဓာတ်တော်များစု၊ ထိုမှတဆင့် နဂါးပြည် ရာဇာယတနစေတီ၌စု၊ ထို့နောင် ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ပြန်ကြွကြမည်။ နဂါးပြည် နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ ဓာတ်တော်များလည်း ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ပြန်ကြမည်သာ၊ ထိုသို့ ကြွချီရာတွင် မုန်ညင်းစေ့မျှသော်မျှ ဓာတ်တော်များ မပျောက်ပျက်ကြပါ။</p> <p><b>ပူဇော်ငိုပွဲ နတ်တို့ပွဲ</b>။ ။ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်တွင် ဓာတ်တော်များ ဘုရားပုံတော်ယူ တင်ပျဉ်ခွေကာ ဗုဒ္ဓအသရေတော် ပြုကြမည်၊ လက္ခဏာကြီးငယ် ဗျာမပ္ပဘာ ရောင်ခြည်တော်များနှင့်တကွ တန်ခိုးတော်အစုံ ယမိုက်ပြာဋိဟာ နေ့ကအတိုင်း ပြပေမည်၊ ထိုအချိန် လူတဦးမျှ မရှိ၊ စကြဝဠာတသောင်းမှ နတ်များစုပြီး “ယနေ့ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံဝင်တော်မူ၏၊ ဤမှနောက် အမှောင်ချည့်သာ ရောက်တော့လတ္တံ့” ဟုဆို၍ ငိုကြမည်၊ ဓာတ်တော်မီးလျှံ ဗြဟ္မာ့ပြည်တိုင်ရောက်သည်၊ ဓာတ်တော်ပွဲကား ဘုရားရှင် ကုသိနာရုံ ပရိနိဗ္ဗာန်စံသောနေ့အတိုင်း နတ်များသည် ပန်းနံ့သာ တူရိယာအစုံဖြင့် အစွမ်းကုန် ပူဇော်ရှိခိုးကြပြီး “နောင်ပွင့်မည့် ဘုရားရှင်ကိုလည်း တပည့်တော်များ ဖူးခွင့်ရကြပါစေသား” ဟု ဆုတောင်းပြန်သွားကြ<br> <br>စာမျက်နှာ-32 <hr> သည်၊ ဓာတုသာသနာကွယ်၍ သာသနာတော်အားလုံး ပျက်ပြုန်း ကွယ်ဆုံးလေပြီတကား။</p> <h3><b>ပရိယတ္တိတည်နေရာ သာသနာမကွယ်နိုင်</b>။ ။ </h3> <p><b>ဖောင်မြတ်ဖန်ဆင်း သိကြားမင်း</b>။ ။ ကွယ်မှု ၅-မျိုးတွင် ပရိယတ္တိသာ လိုရင်းဖြစ်၍ သီဟိုဠ် စဏ္ဍာလတိဿ ဘေးကြီးဖြစ်ချိန် သိကြားမင်းသည် ဖောင်ဖန်ဆင်းပြီး “ဘေးရန်ကြီးပါလိမ့်မည်၊ မိုးလေဝသလည်း ရွာသွန်းမည် မဟုတ်၊ အရှင်ဘုရားများ ပစ္စည်းလေးပါး ပင်ပန်းသဖြင့် ပရိယတ် ထမ်းနိုင်ကြမည်မဟုတ်၊ ဇမ္ဗူဒိပ် သွားသင့်ကြပါ၏။ ဖောင်ပေါ်တက်ကြပါ၊ နေရာမမျှလျှင်လည်း ဖြစ်သလို ထင်းတုံးဖက် လိုက်ကြပါ၊ ဘေးရန်မဖြစ်စေရပါ” ဟု လျှောက်ထားစီမံပေးသည်။</p> <h3><b>ရဟန်း ၆-ကျိပ် ဇာနည်စိတ် မအိပ်ဗိုက်ထွင် သဲစိုတင်</b>။ ။ </h3> <p>အရှင်မြတ် ၆၀-ကား ကတိကဝတ်ထားကာ သီဟိုဠ် ဒက္ခိဏမလယဇနပုဒ်မှာပင် နေ၍ သစ်မြစ် သစ်ဥ သစ်ရွက်များဖြင့် အသက်မွေးကာ ပိဋကတော်များ စောင့်ရှောက်ကြသည်၊ ထိုင်၍ စာမပြန်နိုင်သောအခါ ဗိုက်ပေါ်သဲစိုတင်၊ ဦးခေါင်းချင်းယှဉ်ကာ ပိဋကမပျောက်အောင် ၁၂-နှစ်ရောက်သည်အထိ အဋ္ဌကထာနှင့်တကွ ပိဋကကို ဆောင်ထားကြသည်။</p> <p><b>မမှားပိဋကတ် ညီတူလတ်</b>။ ။ တိုက်ဆိုင်ကြည့်ငြား အက္ခရာတလုံးမျှ ယွင်းမှားပျက်စီးမှု မရှိအောင် စောင့်ရှောက်ကြသော ဇမ္ဗူဒိပ်မှ ရဟန်းတော် (၇၀၀) သီဟိုဠ် ကြွလာပြီး သီဟိုဠ်ကျန် ရဟန်း ၆-ကျိပ်နှင့် ပိဋကတော်များကို တိုက်ဆိုင်ညှိနှိုင်းကြသည်၊ အက္ခရာတလုံးမျှ မှားယွင်းမှုမတွေ့ကြပါ၊ ထိုအစည်းအဝေးတွင် “သာသနာတော်၏ ရေသောက်မြစ် မည်သူဖြစ်သနည်း၊ ပရိယတ်လော၊ ပဋိပတ်လော” ဟု အဆိုတင်ကြသည်။</p> <p><b>အဖြေ-ဖြာ ရှိခဲ့ပါလည်း</b>။ ။ “ပံသုကူဆောင် အရှင်မြတ်များက ပဋိပတ်၊ ဓမ္မကထိကများက ပရိယတ်” ဟု အဖြေ ၂-မျိုး ပေးကြရာတွင် သံဃာက “ငါ့ရှင်တို့ စကားမျှဖြင့် အားမရပါ၊ အထောက်အထားပြကြပါဦး” ဟု မိန့်သည်၊ “ရဟန်းတော်များ ကောင်းကောင်းနေကြလျှင် ရဟန္တာ မဆိတ်” ဒီဃနိကာယ် မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ် စသည်များကို ကိုးကား၍ ပံသုကူဆောင်များက ပဋိပတ်ဟု ဖြေသောအခါ ဓမ္မကထိက အရှင်တို့ကလည်း “အရှေ့က နေထွက်လျှင် အလင်းရောင်တက်သလို ပိဋက ၃-ခင်း ထွန်းပနေသမျှ သာသနာအလင်း ရွှန်းပ<br> <br>စာမျက်နှာ-33 <hr> နေရမည်၊ ပရိယတ်ပျောက်လျှင် နေဝင်သလို အမှောင်ရောက်ပေမည်၊ ပရိယတ်စောင့်စည်းလျှင် ပဋိပတ်စောင့်ပြီးတည်း၊ ပဋိပတ်တည် မြတ်မထေရ်ကား ရွှေပြည်ခရီး ပြီးသည်သာ” ဒေသနာကို ကိုးကာ ပရိယတ်ဟု ဖြေကြားလိုက်သည်၊ ပံသုကူမထေရ်များ စကားမထွက်ကြသဖြင့် ဓမ္မကထိကအရှင်တို့ ရှေ့တန်းတက်သွားကြသည်။</p> <p><b>ဥပမာများစွာ ပရိယတ်သာ</b>။ ။ နွားလား ရာထောင် ရှိစေဦးတော့၊ ပဝေဏီအဆက်ပြတ် နွားမတကောင်မျှ မရှိလျှင် နွားမျိုးမစပ် ပြတ်တော့သည်၊ ဤအတူ တရားအလုပ် အားထုတ်ဦးဆောင် ရာထောင်အပြည့် ရှိစေဦးတော့ အသိမှန်လတ် ပရိယတ်မရှိက မဂ်မြတ် ဖိုလ်သရဖူ အရမယူနိုင်၊ ရွှေအိုးမြုပ်ရာ သိဖို့ရာ အတွက် အက္ခရာအမှတ်အသား ကျောက်စာများရှိနေလျှင် ရွှေအိုးမပျောက်နိုင်၊ ဤအတူ ပရိယတ်ထင်ရှားရှိရာမှာ သာသနာမကွယ်နိုင်သည်သာတည်း။</p> <h3>၁၁-အဓမ္မဝဂ်</h3> <p>အဓမ္မကို အဓမ္မပြုကြသော ရဟန်းတို့သည် လူများ စီးပွားချမ်းသာဖို့ အကျိုးဖြစ်ဖို့ရာ၊ နတ်လူများ စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာ ကျင့်သည်မည်ကုန်၏၊ ထိုရဟန်းတို့သည် ကုသိုလ်တရားများကို ဖြစ်ပွားစေ၊ ဤသာသနာတော်ကိုလည်း တည်တံ့စေသည် မည်ကုန်၏၊ ဤအတူပင် ဓမ္မ အဝိနယ ဝိနယ စသည်ဖြင့် အမှန်အတိုင်း ပြုကြကုန်သော ရဟန်းတို့သည် (လ) တည်တံ့စေသည်မည်ကုန်၏-မိန့်။</p> <h3>၁၂-အနာပတ္တိဝဂ်</h3> <p>အာပတ်မဟုတ်သည်ကို အာပတ်၊ အာပတ်ကို အာပတ်မဟုတ်၊ ပေါ့သောအာပတ်ကို လေးသောအာပတ်၊ လေးသောအာပတ်ကို ပေါ့သောအာပတ်၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်းသောအာပတ်၊ မရုန့်ရင်းသောအာပတ်ကို ရုန့်ရင်းသောအာပတ်၊ ကုစားခွင့် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းရှိသောအာပတ်၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းမရှိသောအာပတ်၊ ကုစားကောင်းသောအာပတ်ကို မကုစားကောင်းသောအာပတ်၊ မကုစားကောင်းသောအာပတ်ကို ကုစားကောင်းသောအာပတ် ဟု ပြကြသော ရဟန်းများ၏ အပြစ်မှာလည်း အဓမ္မဝဂ်အတိုင်း မိန့်သည်။</p> <p><b>အာပတ်မဟုတ်</b>။ ။ မရိုးသားစိတ်၊ ခိုးလိုစိတ် မရှိသဖြင့် အာပတ်မသင့်၊ အာပတ်မဟုတ်သည်ကို အာပတ်ဟု ဆိုခြင်းတည်း၊ အာပတ် ၇-ပုံတွင် ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီ၊ ပါစိတ်၊ ပါဋိဒေသနီ၊ ထုလ္လစ္စည်း၊ ၅-ပုံ ပေါ့၍ သံဃာဒိသိသ် ပါရာဇိက ၂-ပုံကား လေးသည်၊ ထို့အတူ ၂-ပုံကား ရုန့်ရင်း၊ ၅-ပုံမှာ မရုန့်ရင်းပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-34 <hr> <b>ကုစားခွင့် ရှိ-မရှိ</b>။ ။ ပါရာဇိက အာပတ်မှာ ကုစားခွင့် မရှိ၊ လူသာမဏေအဖြစ် ပြောင်းလဲမှ စင်ကြယ်၍ ကြွင်း ၆-ပုံမှာ ကုစားပြေပျောက်ခွင့်ရှိသည်။ ထို့အတူ ပါရာဇိကအာပတ် မကုစားကောင်း၊ ကြွင်း ၆-ပုံ ကုစားကောင်း။</p> <h3>၁၃-ဧကပုဂ္ဂလဝဂ်</h3> <p>၁။ တဦးတည်းသော ပုဂ္ဂိုလ်လောက၌ ပွင့်ပေါ်လာလျှင် လူများ စီးပွားဖြစ်ဖို့ ချမ်းသာဖို့ သတ္တလောကကို အစဉ်သနားဖို့ နတ်လူများ အကျိုးစီးပွားဖြစ်ဖို့ ချမ်းသာဖိုရာဖြစ်၏၊ တဦးတည်းသော ပုဂ္ဂိုလ်ကား ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်၍ တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်မှန်စွာ သိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားတည်း။</p> <p>၂။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရား ပွင့်ပေါ်လာခြင်းကို လောက၌ ရခဲ၏။</p> <p>၃။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရားသည် လောက၌ ပွင့်ပေါ်လာလျှင် လက်ဖျစ်တီး၍ အံ့ချီးလောက်သူ ဖြစ်၏။</p> <p>၄။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရား၏ ကွယ်လွန်ခြင်းသည် လူများအား ပူပန်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏။</p> <p>၅။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရားသည် ပွင့်ပေါ်လာလျှင် လောက၌ ၂-ဦးမြောက် ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ ဂုဏ်ရည်တူ မရှိသူဖြစ်၏၊ ပုံတူရုပ်ပွား မရှိသူဖြစ်၏၊ ပုံတူပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ ပြိုင်နိုင်သည့်ပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ တုနိုင်သည့်ပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါတို့နှင့် မတူသူဖြစ်၏၊ ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါတို့နှင့် မတူသည့် ရှေးဘုရားတို့နှင့်သာ တူသူဖြစ်၏၊ အခြေ ၂-ချောင်းရှိသော သတ္တဝါတို့တွင် အမြတ်ဆုံးသောသူ ဖြစ်၏။</p> <p>၆။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရား ပွင့်ပေါ်လာခြင်းကြောင့် မြတ်သော ပညာမျက်စိ ပညာအလင်း ပညာအရောင် ဒဿနာနုတ္တရိယ စသော ၆-ပါးသော အတုမရှိ မြတ်သောတရားတို့၏ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်၏။ လေးပါးသော ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်တို့ကို မျက်မှောက်ပြုရခြင်း၊ များစွာသောဓာတ် အမျိုးမျိုးသောဓာတ်တို့ကို ထိုးထွင်း၍ သိရခြင်း၊ ဝိဇ္ဇာ (ဖိုလ်ဉာဏ်) ဝိမုတ္တိ (ဖိုလ်နှင့်ယှဉ်သော သမ္ပယုတ်တရားများ) ဖိုလ် (ဖိုလ် ၄-ပါး) ကို မျက်မှောက်ပြုရခြင်းသည် ဖြစ်၏။ (၆-၁၇)</p> <p>၁၈။ သာရိပုတ္တရာသည် မြတ်စွာဘုရား လည်စေအပ်သော အတုမရှိသော ဓမ္မစက်ကို ကောင်းစွာသာလျှင် အတုလိုက်၍ လည်စေနိုင်သကဲ့သို့ လည်စေနိုင်သော အခြားတဦးသော ပုဂ္ဂိုလ်ကိုလည်း ငါဘုရား မမြင်။</p> <p>စာမျက်နှာ-35 <hr> <b>ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်</b>။ ။ သမ္မုတိကထာသာတည်း၊ သမ္မုတိ ပရမတ္ထဟု ဗုဒ္ဓ၏ ဒေသနာ ၂-ပါးတွင် ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ မိန်းမ ယောက်ျား စကားများကား သမ္မုတိဒေသနာ၊ အနိစ္စ ဒုက္ခ ခန္ဓာ အာယတန စကားများမှာ ပရမတ္ထဒေသနာမည်သည်၊ သမ္မုတိနှင့် စပ်ဟောမှ တရားထူးရမည့် သူများအတွက် သမ္မုတိဒေသနာ၊ ပရမတ္ထနှင့်စပ်ဟောမှ ကျွတ်မည့်သူများအား ပရမတ္ထဒေသနာ ဟောသည်။</p> <p><b>မရှိတရား ဟောပါငြားလည်း မုသားမဖြစ်</b>။ ။ ဘာသန္တရဆေက ပါမောက္ခသည် အင်္ဂလိပ်လိုပြောမှ သိမည့်သူ၊ ပြင်သစ် တရုပ်လိုပြောမှသိမည့်သူများကို နားလည်မည့် ဘာသာအလိုက်သာ ပြောပြသကဲ့သို့ ဘုရားရှင်သည်လည်း နာယူမည့် သတ္တဝါအလိုက် ကိုက်အောင် ဟောတော်မူရကား မရှိသော မိန်းမ၊ မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု ဟောဆိုသဖြင့် မြတ်စွာဘုရား၌ မုသားဖြစ်သည်ဟု မဆိုသင့်တော့ပေ။</p> <h3>ပုဂ္ဂလကထာ (သမ္မုတိကထာ) ဟောတော်မူကြောင်းများ</h3> <p>၁။ ခန္ဓာ အာယတန တို့သည် ရှက်တတ် ကြောက်တတ် ကုန်၏ ဟု ဟောလျှင် ပရိသတ် နားမလည်၊ ဤမိန်းမ ရှက်ကြောက်တတ်၏ ဟု ဟောမှ နားလည်ကြမည်၊ ဤသို့ အရှက် အကြောက်ကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၂။ ခန္ဓာတို့သည် ကိုယ်ပြုသမျှကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာ ရှိကုန်၏ ဟု ဆိုလျှင် နားမလည်၊ သတ္တဝါတို့သည်ဟုဆိုရမည်၊ ဤသို့ ကမ္မဿကတာကို ပြခြင်းငှာ၊</p> <p>၃။ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်ကြီးကို ခန္ဓာတွေက ဒါယကာခံ၍ ဆောက်လှူသည်ဆိုက နားမလည်၊ ဗိမ္ဗိသာရမင်း ဆောက်သည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ ယောက်ျားတို့၏ ဝီရိယစွမ်းကို ပြခြင်းငှာ၊</p> <p>၄။ ခန္ဓာသည် ဖခင်ကို သတ်၏ဟုဆိုက နားမလည်၊ အဇာတသတ်မင်း သတ်သည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ အနန္တရိယကံကို ပြခြင်းငှာ၊</p> <p>၅။ ခန္ဓာသည် မေတ္တာထား၍ ကရုဏာပွား၏ဆိုက နားမလည်၊ ရဟန်းတော်များ မေတ္တာ ကရုဏာ ပွားကြသည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ ဗြဟ္မဝိဟာရကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၆။ ခန္ဓာသည် ရှေးဘဝဖြစ်ခဲ့ပုံကို အောက်မေ့နိုင်သည်ဆိုက နားမလည်၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ အောက်မေ့နိုင်သည် ဆိုရမည် ဤသို့ ပုဗ္ဗေနိဝါသကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၇။ ခန္ဓာတို့သည် လှူဖွယ်များ လက်ခံကြသည်ဆိုက နားမလည်၊ သီလဝန္တ ပုဂ္ဂိုလ်များ ခံယူကြသည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ ဒက္ခိဏာဝိသုဒ္ဓိကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၈။ လောကသမ္မုတိ၌ တည်၍သာ ဘုရားရှင် တရားဟောသည်၊ ထို့ကြောင့် အများလည်း မပယ်ဖို့ရာ ပုဂ္ဂလကထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-36 <hr> <b>တဦးတည်းသောမြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ ဗောဓိသမ္ဘာရဂုဏ်၊ ဗုဒ္ဓဂုဏ်တို့ဖြင့် မည်သူနှင့်မျှ မတူသော အသဒိသ၊ သတ္တဝါ အားလုံးထက် ဂုဏ်ထူးသော ဂုဏဝိသိဋ္ဌ၊ အတုမရှိသော ရှေးဘုရားရှင်များနှင့်မှ နာမကာယ ရူပကာယ ဂုဏ်တူသော အသမသမဖြစ်သောကြောင့် တဦးတည်းသာ ဖြစ်သည်။</p> <p><b>လောက၌</b>။ ။ သတ္တ၊ သင်္ခါရ၊ ဩကာသလောက ၃-ပါးတွင် သတ္တလောကတည်း၊ သတ္တလောကတွင်လည်း နတ် ဗြဟ္မာတို့၌ ဘုရားမဖြစ်၊ လူ့ပြည် ဤစကြဝဠာ၌သာဖြစ်၍ အခြားစကြဝဠာ၌မဖြစ်၊ ဤစကြဝဠာတွင်လည်း အလျား ၃၀၀၊ အနံ ၂၅၀၊ အဝန်း ၉၀၀ ယူဇနာရှိသော မဇ္ဈိမဒေသ၌သာ ပွင့်၏၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ အဂ္ဂသာဝက၊ မဟာသာဝက၊ ဘုရားမယ်တော် ခမည်းတော်၊ စကြာမင်း စသော ထိပ်တန်း ပုဏ္ဏားသူကြွယ်များလည်း မဇ္ဈိမ၌သာ။</p> <p>သတ္တလောကကို အစဉ်သနားဖို့... အဘယ်သတ္တလောကနည်း၊ ဘုရားတရားကြားနာရ၍ အမြိုက်ရည်သောက်ကြရမည့် သတ္တဝါအားလုံးတည်း၊ ယင်းတို့မှာ–</p> <p>၁။ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ ၇-ရက် ၇-လီ သီတင်းသုံးပြီး ဣသိပတနကြွ၊ ဓမ္မစကြာသုတ်တော်ဟောပြီး အရှင်ကောဏ္ဍညနှင့် ဗြဟ္မာ (၁၈) ကုဋေ။</p> <p>၂။ ငါးရက်မြောက် အနတ္တလက္ခဏသုတ်ဟောပြီး ပဉ္စဝဂ္ဂီများ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြ။<br> ၃။ ထို့နောင် ယသသတို့သား အမှူးရှိသော ၅၅-ဦး အရဟတ္တဖိုလ်ရ။<br> ၄။ ကပ္ပါသိကတောအုပ်၌ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီ ညီနောင် ၃-ကျိပ် အနာဂါမ်ဖြစ်ကြ။</p> <p>၅။ ဂယာသီသ၌ အာဒိတ္တပရိယာယသုတ္တန်အဆုံး ရသေ့ ညီနောင် ရှင်တထောင်တို့ အရဟတ္တဖိုလ်ရကြ။</p> <p>၆။ ထန်းတောဥယျာဉ်၌ ဗိမ္ဗိသာရ အမှူးရှိသော ပုဏ္ဏား သူကြွယ် တသိန်းတသောင်း သောတာပန်၊ တသောင်း သရဏဂုံတည်။</p> <p>၇။ တိရောကုဋ္ဌ အနုမောဒနာအဆုံး သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၈။ သုမနပန်းသည် အစည်းအဝေး သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၉။ နေပါလအစည်းအဝေး သတ္တဝါပေါင်း တသောင်း။<br> ၁၀။ ခဒိရင်္ဂါရဇာတ်-သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၁၁။ ဇမ္ဗုကတက္ကတွန်း-သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၁၂။ အာနန္ဒသဌေး-သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၁၃။ ပါရာယန သုတ္တန်ဟောသော သတ္တဝါပေါင်း တဆယ့်လေးကုဋေ။<br> ၁၄။ အစုံအစုံ တန်ခိုးပြာဋိဟာပြရာနေ့ သတ္တဝါပေါင်း နှစ်သောင်း။<br> ၁၅။ တာဝတိံသာ အဘိဓမ္မာဟောရာ၌ သတ္တဝါပေါင်း ကုဋေရှစ်ဆယ်။<br> ၁၆။ တာဝတိံသာမှ ဆင်းသောနေ့ သတ္တဝါပေါင်း ကုဋေသုံးဆယ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-37 <hr> ၁၇။ သက္ကပဥှသုတ်ဟောရာ၌ သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်း။</p> <p>၁၈။ မဟာသမယ၊ မင်္ဂလ၊ စူဠရာဟုလောဝါဒ၊ သမ္မစိတ္တပဋိပဒါ ၄-ဌာနတို့၌ သတ္တဝါပေါင်း မရေမတွက်နိုင် တရားထူးရကြ၊ အမြိုက်ရည် သောက်ကြရသည်။</p> <p>၁၉။ ယနေ့ထိလည်းကောင်း၊ နောင်၌လည်းကောင်း သာသနာမှီ၍ နတ်ရွာ နိဗ္ဗာန်ရမည့် သူများအားလုံးကို သနားတော်မူသည်။</p> <p><b>နတ် လူများအကျိုး</b>။ ။ နတ် လူသာမက နဂါး ဂဠုန် စသည်လည်း ပါဝင်သည်၊ သို့သော်လည်း သဟိတ်ပဋိသန္ဓေနေ၍ မဂ်ဖိုလ်ရထိုက်သော ဘဗ္ဗပုဂ္ဂိုလ်များကို ပြခြင်းငှာ ဆိုသည်။</p> <h3><b>ပုစ္ဆာ ၅-မျိုး ၂-မျိုးဘုရား</b>။ ။ </h3> <p>၁။ မသိသည်ကို လင်းစေလို၍မေးသော အဒိဋ္ဌဇောတနာပုစ္ဆာ၊<br> ၂။ သိပြီးကို နှီးနှောလို၍မေးသော ဒိဋ္ဌသံသန္ဒနာပုစ္ဆာ၊<br> ၃။ သံသယရှိ၍ ပြတ်အောင်မေးသော ဝိမတိစ္ဆေဒနပုစ္ဆာ၊<br> ဘုရားရှင်များ၌ မသိသည်မရှိ၍ ၁-ပုစ္ဆာမလို၊ မည်သည့် ရဟန်းရှင်လူများနှင့်မှ တိုင်ပင်ဖွယ်မလို၍ ၂-ပုစ္ဆာလည်း မလို၊ သံသယအားလုံး ကင်းပြီးဖြစ်၍ ၃-လည်း မလိုပါ။<br> ၄။ ရဟန်းများ၏ အလိုခွင့်ပြုချက် ရယူလို၍မေးသော အနုမတိပုစ္ဆာ၊<br> ၅။ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ဖြေလို၍မေးသော ကထေတုကမျတာပုစ္ဆာ၊<br> ဤ ၅-မျိုးတွင် နောက် ၂-မျိုးသာ ဘုရားရှင်များအား ရအပ်သည်၊ ဤ၌ကား ဖြေလို၍မေးသော အမှတ် ၅-ပုစ္ဆာတည်း။</p> <h3>တထာဂတ (မြတ်စွာဘုရား) မည်ပုံ ၈-မျိုးတွင်–</h3> <p><b>၁။ ရှေးဘုရားများနှင့် အတူလာတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ တလောကလုံး စီးပွားအတွက် ကြောင့်ကြစိုက်ကာ ဝိပဿီစသော ဘုရားရှင်များ လာတော်မူသကဲ့သို့ ငါတို့ဘုရားရှင်လည်း လာတော်မူသည်၊ (တနည်း) ဝိပဿီစသော ဘုရားရှင်များ ပါရမီ ၁၀-ပါး၊ အပြား ၃၀၊ စွန့်ခြင်းကြီး ၅-ပါး၊ စရိယ ၃-ပါး၊ ဘုရားဖြစ်ကြောင်း တရားများဖြည့်ကျင့်၍ အထွက်အထိပ်သို့ရောက်ကာ လာတော်မူသကဲ့သို့ ငါတို့ဘုရားရှင်လည်း လာတော်မူသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-38 <hr> <b>ပါရမီ ၁၀-ပါး အပြား ၃၀</b>။ ။ ဒါန၊ သီလ၊ နေက္ခမ္မ၊ ပညာ၊ ဝီရိယ၊ ခန္တီ၊ သစ္စာ၊ အဓိဋ္ဌာန်၊ မေတ္တာ၊ ဥပေက္ခာဟု ပါရမီ ၁၀-ပါးရှိရာ ရိုးရိုးအားထုတ်ရသော သာမညပါရမီ ၁၀-ပါး၊ လက် ခြေ စသော ကိုယ်အင်္ဂါအတွက် မငဲ့ကွက်ပဲ အားထုတ်ရသော ဥပပါရမီ ၁၀-ပါး၊ အသက်ကိုသော်မှ မငဲ့ကွက်ပဲ အားထုတ်ရသော ပရမတ္ထပါရမီ ၁၀-ပါး၊ ပေါင်း ၃၀-ဖြစ်သည်။</p> <p><b>စွန့်ခြင်းကြီး ၅</b>။ ။ ခြေလက်အင်္ဂါ၊ မျက်စိ၊ ဥစ္စာ၊ အသက်၊ သားသမီး၊ မယားစွန့်ခြင်း၊ ဤ ၅-ပါးတည်း။<br> <b>စရိယ ၃</b>။ ။ ဉာတတ္ထစရိယ = ဆွေမျိုးအကျိုးကျင့်ခြင်း၊ လောကတ္ထစရိယ = လောကကျိုးကျင့်ခြင်း၊ ဗုဒ္ဓတ္တစရိယ = ဘုရားဖြစ်အောင်ကျင့်ခြင်း ၃-ပါးတည်း။</p> <p>၂။ ရှေ<b>းဘုရားများနှင့်အတူ မှန်ကန်စွာသွားတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ ဝိပဿီဘုရားသည် ဖွားစကပင် ညီမျှသောခြေတို့ဖြင့် မြေ၌ရပ်၍ မြောက်အရပ်ရှေးရှု၊ ၇-ဖဝါးလှမ်းတော်မူလျက် ထီးဖြူဆောင်းမိုးစဉ် အရပ် ၁၀-မျက်နှာကြည့်ကာ “လောကတွင် ငါ အမြတ်ဆုံး၊ အကြီးဆုံး၊ ချီးမွမ်းအပ်ဆုံးတည်း၊ ဤကား အဆုံးဘဝဖြစ်၏၊ နောက်ဘဝမရှိပြီ” ဟု ရဲရင့်ပြတ်သားသောစကားကို ဆိုတော်မူသည်၊ ထိုကြွခြင်းကား တရားထူးရှိ ပုဗ္ဗနိမိတ်အဖြစ် မှန်တော်မူသည်။</p> <p><b>ပုဗ္ဗနိမိတ်မှန်ပုံများ</b>။ ။ ဖွားစ ညီမျှသောခြေတို့ဖြင့် ရပ်ခြင်းကား ဣဒ္ဓိပါဒ် ၄-ပါးရဖို့၊ မြောက်အရပ် ရှေးရှုကြွခြင်းကား လောကုတ္တရာတရားများရဖို့၊ ၇-ဖဝါးလှမ်းခြင်းကား ဗောဇ္ဈင်ရတနာ ၇-ပါး၊ သားမြီးယပ်ချီခြင်းကား တိတ္ထိအားလုံး နှိမ်နင်းနိုင်ဖို့၊ ထီးဖြူဆောင်းခြင်းကား အရဟတ္တဖိုလ်သီးရဖို့၊ အရပ် ၁၀-မျက်နှာကြည့်ခြင်းကား သဗ္ဗညုတ အနာဝရဏဉာဏ်ရှိဖို့၊ ရဲရင့်ပြတ်သား စကားဆိုခြင်းကား တရားစကြာလည်စေနိုင်ဖို့ အမှန်နိမိတ်များတည်း။</p> <p><b>၃။ လက္ခဏာမှန်ကို ဉာဏ်ဖြင့်ရောက်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ ရုပ်၏ ဖောက်ပြန်မှု၊ ဝေဒနာခံစားမှု၊ သညာ၏မှတ်သားမှု၊ သင်္ခါရတို့၏ပြုပြင်မှု၊ ဝိညာဉ်သိမှုတို့ကား သဘောမှန်ဖြစ်ကြသည်၊ ထိုသဘောလက္ခဏာမှန်ကို မချွတ်မယွင်း ဉာဏ်ဖြင့် ထိရောက်စွာ သိတော်မူသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-39 <hr> ၄<b>။ အမှန်တရားများကို အမှန်အလျောက် သိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ အမှန်တရားဟူသည် သစ္စာ ၄-ပါးတို့တည်း၊ တနည်း-ဇရာ မရဏအတွက် ဇာတိသည် အကြောင်းဖြစ်မှု မှန်သည်စသည်ဖြင့် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ကြောင်းကျိုးဆက်သွယ်မှုများတည်း။</p> <p><b>၅။ အမှန်ကို သိမြင်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ တလောကလုံး သတ္တဝါများ၏ စက္ခုဒွါရ၌ ထင်လာသော အာရုံကို အခြင်းအရာအားလုံးဖြင့် သိမြင်တော်မူသည်၊ သဒ္ဒါရုံစသည်ကိုလည်း အတူသိတော်မူ၏။</p> <p><b>၆။ အမှန်ကို ဆိုတော်မူတတ်သော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ ဘုရားဖြစ်တော်မူသည်မှ ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူသည်အထိ ၄၅-နှစ်အတွင်း ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသမျှ ဒေသနာတော် ဓမ္မသည် မိန့်တော်မူသည့်အတိုင်း ရာဂစသည်ကို နှိမ်နင်းကြောင်းဖြစ်၍ သားမြီးဖျားမျှ ချွတ်ချော်မှုမရှိ၊ တံဆိပ်တခုဖြတ်၊ ပြည်တခုဖြင့်ခြင့်၊ ချိန်တခုဖြင့် ချိန်သကဲ့သို့ မှန်တော်မူသည်။</p> <p><b>၇။ ပြောတိုင်း ပြုတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ နှုတ်တော်နှင့် အလုပ်တော်၊ အလုပ်တော်နှင့် နှုတ်တော် ညီမျှတော်မူ၏၊ ထို့ကြောင့် ပြောသလိုပြု၊ ပြုသလို ပြောတော်မူသော (ယထာဝါဒီ တထာကာရီ၊ ယထာကာရီ တထာဝါဒီ) ဘုရားဖြစ်တော်မူသည်။</p> <p><b>၈။ သာသာထိုးထိုး လွှမ်းမိုးတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ အထက်ဘဝဂ်၊ အောက်အဝီစိ နှံ့သည့်စကြဝဠာ သတ္တဝါမှန်သမျှကို သီလစသော ဂုဏ်တို့ဖြင့် အနိုင်ယူကာ သာသာထိုးထိုး လွှမ်းမိုးနိုင်သည်၊ တုနှိုင်းဖွယ်ရာ မရှိ၊ မင်းထက်မင်း၊ နတ်ထက် နတ်၊ ဗြဟ္မာထက် ဗြဟ္မာ ဖြစ်တော်မူသည်။ ဤကား ဘုရား (တထာဂတ) မည်ပုံပြရာ အမြွက်သာတည်း၊ ပြည့်စုံအောင် ဘုရားရှင်များသာ ပြနိုင်ရာပါသည်။</p> <p><b>လောက၌ ရခဲ၏</b>။ ။ တကြိမ် ဒါနပြုရုံဖြင့် ဘုရား မဖြစ်နိုင်၊ ၁၀-ကြိမ် အကြိမ်ရာထောင် သိန်း သန်း ကုဋေတသိန်း ပြုရုံဖြင့် ဘုရားမဖြစ်နိုင်၊ ရက် လ နှစ်ပေါင်း ကမ္ဘာပေါင်း ကုဋေတသိန်း ပြုရုံဖြင့်လည်း မဖြစ်နိုင်၊ အယုတ်ဆုံး ၄-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း ဒါနအစရှိသော ပါရမီ ၁၀-ပါးလုံး ဖြည့်ကျင့်မှ ဘုရားဖြစ်နိုင်၍ ဤသတ္တလောက၌ ရခဲသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-40 <hr> လက်ဖျစ်တီး၍ တောင်ပေါ်သို့ သူကန်း ရောက်အောင် တက်နိုင်ခြင်းကဲ့သို့ ဘုရား အံ့ချီးလောက်သူ တဆူပွင့်လာဖို့ အမြဲမဖြစ်နိုင်၊ လက်ဖျစ်တီး၍ ကြည့်ရမည့် အံ့ချီးလောက်သူဖြစ်သည်၊ ဝေဿန္တရာ ဘဝမျိုး၌ ဆင် မြင်း ၇၀၀-စီ၊ ၇၀၀-ပေါင်းများစွာလှူပြီး သားတော် ဇာလီ၊ သမီးတော် ကဏှာဇိန် ကြင်ရာတော် မဒ္ဒီဒေဝီတို့ကို လှူနိုင်ဖို့ကား အခြားသူများနှင့် မဆိုင်၊ ဘုရားလောင်း၏ အလေ့အကျင့် ပင်တည်း။ ဤသို့ အလေ့အကျင့်ရနေ ကျင့်သား ပါနေသော ပုဂ္ဂိုလ်သူမြတ်ကား ဘုရားသာတည်း။</p> <p><b>ပူပန်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏</b>။ ။ စကြာမင်းကွယ်လွန်ခြင်းကြောင့် စကြဝဠာတခုလုံးရှိ လူ နတ်များ ပူပန်ရ၏၊ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံပါမူ စကြဝဠာတသောင်းရှိ နတ်ဗြဟ္မာများ ပူပန်ရသည်။</p> <p><b>၂-ဦးမြောက် ပုဂ္ဂိုလ်မရှိသူ</b>။ ။ ဗဟုသုတရှိသော ရဟန်းသည် သုတဗုဒ္ဓ၊ ရဟန္တာသည် စတုသစ္စဗုဒ္ဓ၊ ၂-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်းပါရမီဖြည့်ရ၍ ကိုယ်တိုင် သစ္စာ ၄-ပါးကိုသိသော သီးခြားဗောဓိဉာဏ်ရသူသည် ပစ္စေကဗုဒ္ဓ၊ ၄-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း (ပညာဓိက)၊ ၈-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း (သဒ္ဓါဓိက)၊ ၁၆-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း (ဝီရိယာဓိက) ပါရမီဖြည့်၍ဖြစ်သော မြတ်စွာဘုရားသည် သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓဟု ဗုဒ္ဓ ၄-မျိုးရှိရာ သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓသည်သာ ၂-ဦးမြောက် ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူမည်သည်။</p> <p><b>ဂုဏ်ရည်တူ မရှိသူ</b>။ ။ သိမြင်အပ်ပြီးသော တရားဂုဏ်ရည် မည်သူမျှ အတူ မရှိနိုင်ပါ၊ ဘုရားရှင်ပုံတော်နှင့် တူအောင် ရွှေငွေ ဆင်းတုတော်များ ထုသော်လည်း အနည်းငယ်မျှဘုရားနှင့်တူသော ပုံတူရုပ်ပွားမရှိ၊ တူသူလည်းမရှိ၊ သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး ဘုရားဟောသလို ၅-ပါး ဟု ပြိုင်ဟောမည့် ပုဂ္ဂိုလ်လည်း မရှိ၊ ငါ ဘုရားဟု အာမခံကာ တုနိုင်သူလည်း မရှိ၊ ထို့ကြောင့်ပင် မည်သူနှင့်မျှမတူပဲ ပွင့်ပြီး ပွင့်လတ္တံ့ ဘုရားရှင်များနှင့်သာ တူသည်။</p> <p><b>အခြေ ၂-ချောင်းတွင် အမြတ်ဆုံး</b>။ ။ အခြေမရှိ၊ အခြေ ၄-ချောင်း အခြေများစွာ သတ္တဝါ အားလုံးထက် မြတ်သည်။ သို့သော် အမြတ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အခြေ ၂-ချောင်းသတ္တဝါ လူ နတ်တို့၌သာ ဖြစ်၍ အခြေ ၂-ချောင်းဟု မိန့်၏၊ မဟာဗြဟ္မာကြီးပင် ဘုရားရှင်၏ ကပ္ပိယကာရက အာရာမ်စောင့် အဆင့်မျှသာ ဖြစ်သည်၊ ပညာမျက်စိ ဟူရာ၌ ရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ဝိပဿနာပညာ၊ ရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ သမာဓိပညာနှင့်တူသော ပညာမျက်စိမျိုးယူ။</p> <p><b>အတုမရှိ မြတ်တရား ၆-ပါး</b>။ ။ အရှင်အာနန္ဒာ၏ နေ့ညနံနက် ဘုရားရှင်ကို စက္ခုဝိညာဉ်ဖြင့် ဖူးမြင်ခွင့် ရခြင်းမျိုးသည် ဒဿနာနုတ္တရိယ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-41 <hr> ဘုရားစကားတော်ကို သောတဝိညာဉ်ဖြင့် မပြတ်ကြားခွင့် ရခြင်းမျိုးသည် သဝနာနုတ္တရိယ၊ ယင်းအရှင်၏ပင် ဘုရားရှင်အပေါ် သဒ္ဓါရခြင်းမျိုးသည် လာဘာနုတ္တရိယ၊ အရှင်အာနန္ဒာ၏ သာသနာ၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကျင့်မျိုးသည် သိက္ခာနုတ္တရိယ၊ ဘုရားရှင်ကို မပြတ် လုပ်ကျွေးခြင်းမျိုးသည် ပါရိစရိယာနုတ္တရိယ၊ လောကုတ္တရာ ဂုဏ်ဖြာဖြာကို အောက်မေ့ခြင်းမျိုးသည် အနုဿတာနုတ္တရိယ မည်သည်။ အားလုံး အရှင်အာနန္ဒာကိုပင် ပုံစံထားသည်။</p> <p><b>ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ၄-ပါး</b>။ ။ ထူးခြားထွေပြား အမျိုးမျိုးသော သဘောတရားများကို ပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ယင်းတို့ကို သိလျှင် ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ခေါ်သည်၊ အတ္ထ၊ ဓမ္မ၊ နိရုတ္တိ၊ ပဋိဘာနဟု ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ၄-ပါး ရှိသည်၊ အနက် အဓိပ္ပာယ်ဆိုင်ရာ အမျိုးမျိုးကို သိသောဉာဏ်သည် အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် မည်သည်၊ တရားတော်နှင့် အကြောင်းဆိုင်ရာ အမျိုးမျိုးကို သိလျှင် ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်၊ မဂဓဘာသာမှစ၍ ဘာသာအမျိုးမျိုး ဘာသာဗျုပ္ပတ် ဝိဂြိုဟ်ဝစနတ္ထပုဒ် ပါဠိမှန်သမျှကို သိလျှင် နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်၊ ယင်းဉာဏ်ရှင်သည်သာ သဒ္ဒပါရဂူအစစ် ဖြစ်သည်၊ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်၍ ကြုံကြိုက်သလို ဥပမာ ဥပမေယျ စသည်တို့ဖြင့် ဉာဏ်အား ထင်လာခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်သောဉာဏ်ကား ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်မည်သည်။</p> <p><b>အရိယာတိုင်း ပဋိသမ္ဘိဒါ မရ</b>။ ။ ဤဉာဏ် ၄-ပါးကား ပုထုဇဉ်တို့နှင့် လုံးဝမဆိုင်၊ အရိယာတိုင်းလည်း မရ၊ ပါရမီရှင်ဖြစ်၍ ယင်းဉာဏ်မျိုးစေ့ ရှိသော အရိယာများသာ ရနိုင်သည်၊ အဘိညာဉ်နှင့် တခြားစီသာ၊ ဘုရားလက်ထက်တော်မှာပင် ယင်းဉာဏ်ရသူ ရှားလှသည်။ အရကောက်မှာ-အတ္ထအရ- အကျိုးတရား၊ နိဗ္ဗာန်၊ ပါဠိ၏အနက်၊ ဝိပါက်စိတ်၊ ကြိယာစိတ်ဟု ၅-မျိုး ရ၍ ဓမ္မအရမှာ လည်း အကြောင်းဟူသမျှ၊ မဂ် ၄-ပါး၊ ပါဠိတော်၊ ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ် ၅-မျိုးပင် ရသည်၊ နိရုတ္တိအရကား ယင်းတို့နှင့် ဆိုင်ရာသဒ္ဒါပုဒ်ပါဌ် ၁၀-မျိုးရှိသည်၊ ပဋိဘာန အရလည်း အထက် ၃-ပါးတို့၏ကိစ္စအားလုံး သက်ဆိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့် ပဋိဘာနကို သဗ္ဗတ္ထကပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>များသော အမျိုးမျိုးသော ဓာတ်ဟူသည် စက္ခုဓာတ်၊ ရူပဓာတ်စသော ဓာတ် ၁၈-ပါးတည်း။</p> <h3>လည်စေအပ်သော ဓမ္မစက်နှင့် စပ်၍ ၆-မျိုး</h3> <p>၁။ အဘိနီဟရတိ- သုမေဓာရသေ့ဘဝ ကာမအပြစ်မြင်၊ တောထွက် ရသေ့ပြု၊ ဈာန်ရချိန်မှစ၍ ဓမ္မစက်သို့ ရှေးရှုဆောင်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-42 <hr> ၂။ အဘိနိဋ္ဌိတံ - ဒီပင်္ကရာဘုရားထံတော်မှာ နိယတဗျာဒိတ်ရချိန်မှစ၍ စက်သို့ ရှေးရှုဆောင်အပ်ပြီ။</p> <p>၃။ ဥပ္ပါဒေတိ - ပါရမီစာဂ စရိယများကျင့်ပြီး၍ အရဟတ္တမဂ် ရသောခဏတည်း၊ ဓမ္မစက်ကို ဖြစ်စေချိန်တည်း။</p> <p>၄။ ဥပ္ပာဒိတံ - အရဟတ္တဖိုလ်ခဏတည်း၊ ဘုရားဂုဏ်အားလုံး ယင်းဖိုလ်နှင့် အတူပြီးသည်၊ စက်ကို ဖြစ်စေအပ်ပြီ။</p> <p>၅။ ပဝတ္တေတိ - အရှင်ကောဏ္ဍညအား ဓမ္မစကြာသုတ်ဟောချိန် ခဏတည်း၊ ဓမ္မစက်ကိုလည်စေသော ခဏဖြစ်သည်။</p> <p>၆။ ပဝတ္တိတံ - အရှင်ကောဏ္ဍည အရိယာဖြစ်ချိန်မှစ၍ ဓမ္မစက် လည်စေအပ်ပြီ၊ ဓမ္မစက်ဟူသည် ဘုရားရှင်၏ လောကီဒေသနာဉာဏ်၊ လောကုတ္တရာပဋိဝေဓဉာဏ်၊ ယင်းနှစ်ပါး၏ အမည်ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ရှင်သာရိပုတ္တရာဟောသမျှ ဗုဒ္ဓတရားပင်</b>။ ။ မင်းမှုထမ်းများ မင်းမိန့်ကိုဖတ်၍ လုပ်ကိုင်သမျှ မင်းအလုပ်ပင် ဖြစ်သကဲ့သို့ ရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် မည်သည့် ရဟန်းရှင်လူမဆို ဟောသမျှသည် ဘုရားဟောပင်မည်သည်၊ မင်းနှင့်ဘုရား၊ မင်းမိန့်နှင့် ပိဋက ၃-ပုံ၊ မင်းမှုထမ်းနှင့် ရှင်သာရိပုတ္တရာ စသော ရဟန်းရှင်လူများ တူသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၁။ ပဌမဝဂ်</h3> <p>၁။ ညဉ့်တို့ကိုသိကုန် (ရဟန်းဘဝနှင့် နေခဲ့သောညဉ့်၊ တရားရပြီးနေခဲ့သောညဉ့်တို့ကို သိကုန် ရေတွက်မှတ်သားမိကုန်) ရဟန်းဝါရင့်ကုန်သော ငါ၏တပည့် ရဟန်းတော်တို့တွင် အညာသိကောဏ္ဍညသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p><b>ထွတ်မြတ်ပုဂ္ဂိုလ် ဧတဒဂ်ဆို</b>။ ။ ဧတဒဂ္ဂ ပါဠိအရ ဧတဒဂ်ခေါ်သည်၊ ဆိုင်ရာနေရာအထူးတွင် အထွတ်အထိပ် အမြတ်ဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်ကို ဧတဒဂ်ရာထူးဖြင့် ဘုရားရှင် ချီးကျူးမြှောက်စားတော်မူသည်၊ အကြောင်းဖြစ်ရပ်၊ အစဉ်အလာ၊ အလေ့အကျင့်၊ ဂုဏ်ထူးဝိသေသ၊ ဤ ၄-ပါးသော အကြောင်းတို့တွင် အချို့ မထေရ် အကြောင်း ၁-ပါး၊ အချို့ ၂-ပါး၊ အချို့ ၄-ပါးလုံးတို့ကြောင့် ဧတဒဂ်ရာထူး ရတော်မူကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-43 </p><hr> <h3>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၌ ဧတဒဂ်ရကြောင်း ၄-ပါး</h3> <p><b>အကြောင်းဖြစ်ရပ်</b>။ ။ မြတ်စွာဘုရား သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် သရက်ဖြူပင်ရင်း၌ တိတ္ထိများကို နှိမ်နှင်းသော တန်ခိုးပြာဋိဟာများပြသည်။ ပြပြီး ရှေးဘုရားရှင်များ၏ အစဉ်အလာ ၂-လှမ်း ၃-ဖဝါးဖြင့် တာဝတိံသာ ကြွတော်မူရာ သိကြားမင်းသည် နတ်ပရိသတ်နှင့်ကြိုဆိုသည်။ ယူဇနာ ၆၀ အလျားရှိသော သိကြားနေရာ မြကျောက်ဖျာ၌ ထိုင်တော်မူရာ ကိုယ်တော်ကို ကြီးအောင်၊ ကျောက်ဖျာကို ငယ်အောင် မပြုသော်လည်း ဘုရားရှင်နှင့် ကျောက်ဖျာ အသင့်သာ ဖြစ်သွားပါ၏။ (ဘုရားအရာကား မကြံစည်အပ်ပေ။) မယ်တော်နတ်သား အမှူးထား၍ စကြဝဠာတသောင်းမှရောက်လာကြသော နတ်ဗြဟ္မာများအား အဘိဓမ္မာပိဋကကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p><b>အရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ဂုဏ်ရည်</b>။ ။ တန်ခိုးပြသော နေရာတွင် စုဝေးမိသော ၁၂-ယူဇနာ ပရိသတ်က ဘုရားပြန်ကြွချိန်ကို အရှင်အနုရုဒ္ဓါအားမေးရာ စွမ်းနိုင်သော်လည်း “အရှင်မောဂ္ဂလာန်ကို လျှောက်ထားကြ” ဟု ပုဂ္ဂလဝိသေသ၏ ထူးခြားမှုကို သိမြင်ကြအောင် လွှဲလိုက်သည်၊ အရှင်မောဂ္ဂလာန်သည် အနားတွင်ပင် မြေလျှိုးပြီး မြင်းမိုရ်တောင်အတွင်းမှ တာဝတိံသာကြွရောက် ဘုရားကိုရှိခိုး လျှောက်ထားပြန်ကြွလာပြီး “၃ လ အကြာ သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့တွင် သင်္ကဿမြို့တံခါးမှာ ဘုရားရှင်ကိုဖူးကြ” ဟု ပန်ကြားလိုက်သည်၊ ၁၂-ယူဇနာ ပရိသတ်သည် ယင်းမြို့တံခါးသွား တဲထိုးနေကြ၏။ အနာထပိဏ်က ပရိသတ်အားလုံးအတွက် ၃-လ ပတ်လုံး တာဝန်ယူကျွေးမွေးသည်။</p> <p><b>ဗုဒ္ဓအသရေတော်</b>။ ။ တာဝတိံသာသို့ကြွ အဘိဓမ္မာဟောပြီး၍ ဘုရားရှင်လူ့ပြည်ဆင်းရာတွင် သိကြားမင်းအမိအရ ဝိသုကြုံ ဖန်ဆင်းသော ရွှေ၊ ငွေ၊ ပတ္တမြား စောင်းတန်း ၃-သွယ်အနက် အလယ်ပတ္တမြား စောင်းတန်းမှ ဘုရားရှင်ဆင်းတော်မူသည်၊ “ငါဘုရားကို လူများ မြင်စေ၊ အဝီစိငရဲကြီးကိုလည်း မြင်စေ” ဟု ဘုရားရှင် ဓိဋ္ဌာန်တော်မူရာ ငရဲမြင်၍ ထိတ်လန့်သူများအား နတ်ပြည်ကို ပြတော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်အား ဗြဟ္မာမင်းက ထီးမိုးလျက် သိကြားမင်းက သပိတ်ပိုက်ကာ သုယာမနတ်မင်းက ယပ်ခပ်လိုက်သည်၊ ပဉ္စသိခနတ်သားက ဘုရားရှေ့တော်က စောင်းတီးသွားသည်၊ သူထက်ငါ ဦးအောင်ဖူးဖို့ ကြိုးစားကြရာဝယ် မြေအပြင် ခြေတင်တော်မူသော် ဘုရားရှင်အား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဦးဆုံးရောက်ကာ ဖူးမြင်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-44 <hr> <b>အသာဆုံး ပညာရှင်</b>။ ။ ၁၂-ယူဇနာ ပရိသတ်အား ဘုရားရှင်က အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ပညာအာနုဘော်ကို ပူဇော်မြင်သိဖို့ရာ၊ ၁-ပုထုဇဉ်များနှင့် ဆိုင်ရာပုစ္ဆာ၊ ၂-သောတာပတ္တိမဂ်ဆိုင်ရာ၊ ၃-သကဒါဂါမိမဂ်ဆိုင်ရာ၊ ၄-အနာဂါမိမဂ်ဆိုင်ရာ၊ ၅-အရဟတ္တမဂ်ဆိုင်ရာ ပုစ္ဆာဟု ၅-မျိုး ပေးတော်မူရာ ဆိုင်ရာစွမ်းနိုင်သူများ ဖြေကြားပြီးနောက် အောက်ပိုင်းမှစ၍ ထင်ရှားသော တပည့်သာဝကများကိုလည်း တဆင့်စီ မြှင့်၍ မေးတော်မူသည်၊ မဟာမောဂ္ဂလာန်အရာ၌ မဟာမောဂ္ဂလာန် ဖြေနိုင်သော်လည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာအရာ၌ မဟာမောဂ္ဂလာန် မဖြေနိုင်တော့ပဲ အရှင်သာရိပုတ္တရာသာ ဖြေဆိုရတော့သည်။</p> <p><b>နည်းလမ်းညွှန်ပြ ဧတဒဂ်ရ</b>။ ။ ဘုရားရှင်အရာသာဖြစ်သော ပုစ္ဆာကို နောက်ဆုံး မေးတော်မူရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ အခက်အခဲဖြစ်နေပုံကို သိသော ဘုရားရှင်က “သညာ” စသည် အမြွက်ပြမှ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဖြေနိုင်တော့သည်၊ “မည်သူမျှ မဖြေနိုင်သော ပုစ္ဆာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဖြေနိုင်ပါပေသည်” ဟူသော ဂုဏ်ပြုသံကား ဘဝဂ်လျှံမျှ ပရိသတ်ကွင်း ညံသွားတော့သည်၊ ဤဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ်ကြောင့် “ပညာဧတဒဂ်” ရတော်မူသည်။</p> <p><b>အစဉ်အလာကောင်း၍လည်း</b>။ ။ ဤဖြစ်ရပ်နှင့် စပ်လျှင်ပင် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ယခုမှမဟုတ်၊ ရှေးဘဝငါးရာ ရသေ့ဖြစ်စဉ် အခါများကလည်း ပညာကြီးကြောင်း အစဉ်အလာကောင်းကို ညွှန်ပြ၊ ဇာတ်တော် ၅ ခု ဟောပြတော်မူသည်။</p> <p><b>နတ္ထိကိဉ္စိ၊ အနက်မသိ</b>။ ။ ဧကောသီတိုင်း အထက်တန်းပုဏ္ဏားသဌေး ဘုရားလောင်းသည် ကာမဂုဏ်အပြစ်မြင်၊ ရသေ့ပြုကာ ဟိမဝန္တာ၌ နေသည်၊ ဈာန်အဘိညာဉ် အားလုံးရကာ တပည့်ငါးရာ အခြံအရံရှိသည်၊ ကွယ်လွန်ခါနီးတွင် တပည့်များက ဆရာ၏ ရပြီးတရားထူးကို မေးရာ “နတ္ထိ ကိဉ္စိ” ဖြေပြီး မကြာမီ ကွယ်လွန်၍ အာဘဿရာဗြဟ္မာဖြစ်သွားသည်၊ (တတိယအာရုပ္ပဈာန် ရသော်လည်း အဘဗ္ဗဋ္ဌာန အရူပဘုံသို့ ဘုရားလောင်းများ သွားလေ့မရှိ၊ ရူပဘုံသို့သာ သွားသည်။) နတ္ထိ ကိဉ္စိ ပါဌ်ကို “တရားထူး ဘာမျှ မရှိ” ဟု တပည့်များ ယူဆကာ ဆရာ၏ ရုပ်ကလာပ်ကို အမြတ်တနိုး မပြုကြ၊ သင့်ရုံမျှ သင်္ဂြိုဟ်ပူဇော်ကြသည်။</p> <p><b>ဆရာဗြဟ္မာ-ကိုယ်တိုင်လာရှင်း</b>။ ။ အကြီးဆုံး တပည့်ကြီးဖြစ်သော အရှင်သာရိပုတ္တရာအလောင်း ရသေ့ ပြန်ရောက်လာ၍ အကြောင်းစုံသိရှိရာ “နတ္ထိ ကိဉ္စိ ဟူသည် တတိယအာရုပ္ပဈာန်ရပုဂ္ဂိုလ်” ဤသို့ ဆရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-45 <hr> ဖြေသည်ဟု ပြောပြသည်။ တပည့်ကြီး၏ စကားကို ရသေ့များ မယုံကြည်ကြ၊ ထိုအကြောင်းကို ဘုရားလောင်း ဗြဟ္မာကြီးသိ၍ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ ကိုယ်တိုင်လာပြီး ကောင်းကင်မှာ ရပ်လျက် တပည့်ကြီးစကားမှန်ကြောင်းနှင့် တပည့်ကြီး၏ ပညာဂုဏ်ကို မိန့်ကြားပြန်သွားသည်။</p> <p><b>နတ္ထိ ကိဉ္စိ အယူအဆ</b>။ ။ တပည့်အများက “ကိဉ္စိ-ဘာတရားထူးမျှ၊ နတ္ထိ=မရှိ” ဟု အမှားအနက်ပေး၍ တပည့်ကြီးက “ကိဉ္စိ= ပထမာရုပ္ပ ဝိညာဉ်၏ နည်းငယ်စိုးစဉ်းမျှအကြွင်းသည်၊ နတ္ထိ=မရှိ” ဟု အမှန်ပေးသည်၊ အရူပဈာန် တတိယဆင့် ပိုင်ရှင်၌ ပထမအဆင့် လွန်ပြီး၍ ဘာမျှမရှိတော့၊ ဗိုလ်မှူးကြီးအဆင့် ပုဂ္ဂိုလ်၌ ဗိုလ်ကြီးအဆင့် လွန်မြောက်ပြီး ဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>နောက်ထပ် ဇာတ်တော် ၄-ခု၌လည်း ရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ပညာကြီးပုံကိုပင် မိန့်တော်မူသည်။ ဤသို့သော အစဉ်အလာကောင်းကြောင့်လည်း ပညာဧတဒဂ်ရပါသည်။</p> <p><b>အလေ့အကျင့်နှင့် ဂုဏ်ထူး</b>။ ။ ပရိသတ် ၄-ပါး၌ တရားဟောတိုင်း သစ္စာ ၄-ပါး အမြဲပါသော၊ အလေ့အကျင့်ရှိ၍ ဘုရားရှင်မှလွဲလျှင် မည်သည့်သာဝကနှင့်မျှ မယှဉ်နိုင်သော ပညာဂုဏ်ထူးရှင်လည်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်၌လည်း အကြောင်း ၄-ပါး</h3> <p>အကြောင်းဖြစ်ရပ်အားဖြင့် နန္ဒောပနန္ဒ နဂါးမင်းကိုသော်မှ ဆုံးမနိုင်၍ ရှေးဘဝငါးရာ ရသေ့ဖြစ်စဉ် အခါများကပင် အစဉ်အလာအားဖြင့် တန်ခိုးကြီးခဲ့သည်၊ ငရဲပြည် ကြွ၍ ငရဲသားများကို သက်သာရာရအောင် ပဒုမ္မာကြာဖက်ပေါ်ထိုင် တရားဟော၊ နတ်ပြည်ကြွ၍ ကံအကျိုးပေးပုံ နားလည်စေကာ သစ္စာ ၄-ပါး ဟောခြင်းများကား အရှင်မြတ်၏ အလေ့အကျင့်တည်း၊ ဂုဏ်ထူး ဝိသေသမှာ ဘုရားမှတပါး မည်သူမျှ ယှဉ်မရသော တန်ခိုးအာနုဘော်ပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>အရှင်မဟာကဿပလည်း အကြောင်း ၄-ပါး</h3> <p>ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ၃-ဂါဝုတ်ခရီးကြွ၊ ကြိုဆို၍ ဩဝါဒ ၃-ရပ်ဖြင့် ရဟန်းဖြစ်စေလျက် သင်္ကန်းချင်း လဲတော်မူသည်၊ ထိုစဉ်က ရေအဆုံးထား မြေလှုပ်ရကား အလွန်ထင်ရှားကျော်စောသော အကြောင်းဖြစ်ရပ်တည်း၊ ရှေးဘဝငါးရာ ရသေ့ဖြစ်စဉ်များကပင် အစဉ်အလာအားဖြင့် စုတင်ဆောင်ခဲ့သည်၊ တရားဟောသမျှ ကထာဝတ္ထု ၁၀ ပါး အမြဲပါခြင်းကား အရှင်မြတ်၏အလေ့အကျင့်တည်း၊ ဂုဏ်ထူးဝိသေသမှာ ဘုရားရှင်မှတပါး ဓုတင်ဂုဏ်အရှိဆုံးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-46 </p><hr> <h3>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အုပ်ချုပ်မှုလုံ့လတော်</h3> <p>စကြာမင်းသည် စကြာရတနာ အာနုဘော်ဖြင့် လောကဓာတ်တခုလုံး၏ မင်းဖြစ်ငြားလည်း ကြောင့်ကြမဲ့ မနေပဲ ရုံးတော်တက်၊ မြှောက်သင့်သူမြှောက်၊ ခြောက်သင့်သူခြောက်၊ အရာအထူး ထားသင့်သူထားသလို မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ ရတော်မူခဲ့သော သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော် အာနုဘော်ဖြင့် အတုမဲ့ တရားမင်း ဖြစ်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည်လည်း ဖလသမာပတ်ချမ်းသာအေးအေးသာသာ ခံစားကာမနေပဲ ပရိသတ် ၄-ပါး တရားဟောလျက် ဆိုးသွမ်းသူများကို အပါယ်ဘေးဖြင့် ကြောက်အောင်နှိမ်၊ သူတော်ကောင်းများကို ဘုံများဖြင့်မြှောက်၊ အရာအထူးချီးကျူးသင့်သော အရှင်ကောဏ္ဍည စသော သာဝကများကို ဟုတ်မှန်တိုင်းသော ဂုဏ်ကျေးဇူးဖြင့် ချီးကျူးမြှောက်စားတော်မူသည်။</p> <h3>(၁) အညာသိကောဏ္ဍညမထေရ် (ရတ္တညူတဒဂ်)</h3> <p><b>သံဃာတသိန်းဆွမ်းကပ်</b>။ ။ အရှင်မြတ်တိုင်း၌ ဆုပန်ရာ ဘုရား၊ ရဟန်းပြုချိန်၊ တရားထူးရချိန်၊ ရာထူးရချိန်များကို သိအပ်သည်ဖြစ်ရာ အရှင်မြတ်ကား လွန်ခဲ့သော ကမ္ဘာတသိန်း ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသား ဖြစ်စဉ် ဘုရားရှင်က ရဟန်းတပါးအား ရတ္တညူတဒဂ်ထားသည်ကိုမြင်၍ အားကျကာ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာတသိန်းအား ၇-ရက်ဆွမ်းကပ်ပြီး ယင်းဆုကို တောင်းသည်။</p> <p><b>ပဒုမုတ္တရဘုရားမည်ပုံ</b>။ ။ ဘုရားဖြစ်၍ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်မှ ကြွချီသော ဘုရားခြေတော်ကို ပဒုမ္မာကြာကြီး မြေမှပေါ်ထွက်၍ခံသည်၊ တတိယခြေတော် လှမ်းစဉ် ပထမထွက်သောကြာ ကွယ်၍ ကြာသစ်ထွက်ခံသည်၊ ကြွချီရာတိုင်း၌ ကြာခံ၍ ပဒုမုတ္တရမည်သည်၊ ယင်းဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံ၍ ဓာတ်တော်စေတီတည်သောနေ့၌ ယင်းသဌေးသားသည် စေတီတော်အတွင်း ရတနာတိုက်ဆောက်ကာ အနှစ်တသိန်း ကာလပတ်လုံး ဒါနစသည်ပြု၊ ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ လူ နတ် ဘဝတို့၌ (၉၉၉၀၉) ကမ္ဘာပတ်လုံး ကျင်လည်ပြီး ၉၁-ကမ္ဘာထက် ဗန္ဓုမတီပြည် သူကြွယ်သား “မဟာကာလ” ဖြစ်လာသည်၊ စူဠကာလဟု ညီငယ်တယောက်လည်း ရှိ၏။</p> <p><b>ဗန္ဓုပမင်းကြီး စေတနာလွန်ပုံ</b>။ ။ ဗန္ဓုမတီပြည်၌ ဝိပဿီဘုရားပွင့်၍ ခမည်းတော် ဗန္ဓုပမင်းကြီးသည် သားကြီးဘုရားရှင်နှင့် သားငယ် အဂ္ဂသာဝက ခဏ္ဍမထေရ်အမှူးရှိသော တသိန်းခြောက်သောင်းရှစ်ထောင်သော သံဃာတော်များအား ဆွမ်းလုပ်ကျွေးသည်၊ ကျောင်းတော်နှင့် နန်းတော်အကြား<br> <br>စာမျက်နှာ-47 <hr> ကြွချီရာတို့၌ တံတိုင်းကန့်လန့်ကာများ ကာထားသဖြင့် ပြည်သူအများမှာ ဆွမ်းလှူဖို့ အသာထား ဖူးမြင်ခွင့်ကိုမျှ မရကြပေ။</p> <p>၇-နှစ် ၇-လ ကြာလတ်သော် ပြည်သူအများ စိတ်ဆိုးကြကာ “မင်းကြီးသည် ရတနာ ၃-ပါးကို အပိုင်စီး၍ ပြုစုပူဇော်သည်၊ ဘုရားပွင့်ခြင်းသည် မင်းအတွက်သာ မဟုတ်၊ တလောကလုံးအတွက်ဖြစ်သည်၊ ငရဲမီးဟူသည် မင်းအားသာပူသည်မဟုတ်” စသည်ဖြင့် ကြံစည်တိုင်ပင်ကြပြီး သေနာပတိကို စည်းရုံး၍ မင်းထံ အခွင့်အရေးဆိုကြသည်။</p> <p><b>ပြည်ညှင်း မင်းမခံနိုင်</b>။ ။ မင်းကြီးက နောက်ထပ် ၇-နှစ် ၇-လပြုစုဖို့ ခွင့်တောင်းသော်လည်း ပြည်သူများက ၇-ရက်သာ ခွင့်ပေးသည်၊ ၆-ရက်ပူဇော်ပြီး ၇-ရက်မြောက်အလှူကို ပြည်သူများအား မင်းကြီးက ခေါ်ပြ၍ “သင်တို့ ဤမျှ လုပ်စွမ်းနိုင်ပါ့မလား” ဟု မိန့်ကြားရာ “ပြည်သူကိုမှီ၍ မင်းဘဏ္ဍာဖြစ်ရသည်၊ စွမ်းနိုင်ပါ၏” ဟု လျှောက်ထားကြသည်၊ သေနာပတိ တရက်လုပ်ကျွေးပြီး ပြည်သူများအလှည့်ရောက်သောအခါ မဟာကာလသူကြွယ်က ၁၆-ပယ် လယ်တို့၌ သလေးဖုံးကိုခွဲ၍ သလေးနို့ရည် အရသာဆက်ကပ်ရန် ညီငယ် စူဠကာလအား တိုင်ပင်ရာ ညီငယ်သဘောမတူသဖြင့် ရှစ်ပယ်စီခွဲ၍ မဟာကာလသူကြွယ်က လှူဒါန်းသည်။</p> <p><b>မဟာကာလစေတနာ</b>။ ။ သလေးဖုံး ခွဲယူရာ ယူရာတိုင်း ပြန်ပြည့်သည်၊ ဤသို့လျှင် လှူရာပြန်ပြည့် ကောက်ဦး ၉-ကြိမ် လှူဒါန်းသော်လည်း စပါးထွက်ကောင်းသည်သာ၊ အသက်ထက်ဆုံး ဗုဒ္ဓနှင့် သံဃာအား ပြုစုပြီး ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ ၉၁-ကမ္ဘာ လူနတ်ချမ်းသာ ခံစားပြီး ငါတို့ဘုရား လက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည်နယ် ဒေါဏဝတ္ထုပုဏ္ဏားရွာ ပုဏ္ဏားသဌေးအမျိုး၌ ဖြစ်၍ ကောဏ္ဍညလုလင်တွင်ကာ ဗေဒင်လက္ခဏာပါရဂူ ဖြစ်လာသည်၊ (ကောက်ဦး ၉-မျိုး သည် ၁-သလေးဖုံးဦး၊ ၂-မုန့်ဆန်းဦး၊ ၃-ရိပ်ဦး၊ ၄-ကောက်လှိုင်းဦး၊ ၅-အစည်းဦး၊ ၆-တလင်းဦး၊ ၇-ကောက်ပုံဦး၊ ၈-ခြင်ဦး၊ ၉-ကျီဦးတို့တည်း။)</p> <p><b>လက္ခဏာဖတ်</b>။ ။ ဂေါတမဘုရားလောင်း ကပိလဝတ်ပြည်၌ ဖွားမြင်ရာ အမည်မှည့်သောနေ့၌ ပုဏ္ဏား (၁၀၈) ဦး ပင့်ဖိတ်၍ အဝတ်အစားများလှူဒါန်းပြီး ပုဏ္ဏား ၈-ယောက်ထံ ဘုရားလောင်းကို လက္ခဏာဖတ်ရန် ဆောင်ကြသည်၊ အထက်ပုဏ္ဏား ၇-ဦးက လက် ၂-ချောင်းထောင်၍ “လူ့ဘောင်နေလျှင် စကြာမင်း၊ ရဟန်းပြုလျှင် ဘုရား၊ ဤ ၂ ပါး တပါးပါးဖြစ်ရမည်” ဟုဟောပြသည်။ အငယ်ဆုံး ကောဏ္ဍညပုဏ္ဏားကမူ “ဘုရားစင်စစ် ဧကန်ဖြစ်မည်” ဟု တင်လျက် လက်ညှိုးတချောင်းသာ ထောင်ပြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-48 <hr> <b>ဗေဒင်ယုံငြား၊ ဗေဒင်ဆရာများ</b>။ ။ ပုဏ္ဏား ၈-ဦး အိမ်ပြန်သွားကြပြီး “သားတို့၊ ငါတို့ကြီးကြပြီ၊ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသား ဘုရားဖြစ်ချိန်ထိ အဖေတို့ မိချင်မှမီမည်၊ မင်းသားဘုရားဖြစ်လျှင် သူ့သာသနာမှာ သင်တို့ သွား ရဟန်းပြုကြ” ဟု မှာထားကြသည်။</p> <p><b>အစာမစား တရားအားထုတ်</b>။ ။ အလောင်းတော်သည် အရွယ်ရောက်၍ ဉာဏ်ရင့်ကျက်လတ်သော် ကာမတို့၌ အပြစ်၊ ခွာဆောင်မှု၌ အကျိုးကိုမြင်ရကား သားတော်ရာဟုလာ ဖွားသောနေ့၌ ဖွားဖက်တော် ဆန္နအမတ်ကို အဖော်ခေါ်ကာ ကဏ္ဍကမြင်းစီးပြီး နတ်များဖွင့်ထားသော တံခါးဖြင့် တောထွက်တော်မူသည်။</p> <p>တညချင်းဖြင့် ၃-ယူဇနာကိုလွန်ကာ အနောမာမြစ်ကမ်း၌ ဃဋိကာရဗြဟ္မာမင်းလှူသော အရဟဒ္ဓဇသင်္ကန်းဖြင့် ရဟန်းပြုသည်၊ ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဆွမ်းခံ၊ ပဏ္ဍဝတောင်ရိပ် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး ဥရုဝေဠတောကြွ၊ အစာမစားပဲ တရားအားထုတ်တော်မူသည်။</p> <p><b>ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦးဟူသည်</b>။ ။ အလောင်းတော် ရဟန်းပြုချိန် လက္ခဏာပညာရှင် ပုဏ္ဏား ၇-ဦး ကွယ်လွန်၍ အငယ်ဆုံး ကောဏ္ဍညသာ ကျန်တော့သည်၊ လွန်သူတို့၏ သားများထံ ကောဏ္ဍညပုဏ္ဏား သွား၍ “မင်းသား ရဟန်းပြုပြီ၊ ဧကန်ဘုရားဖြစ်မှာပဲ၊ သင်တို့ဖခင်များရှိလျှင် ယခု ရဟန်းပြုကြပေမည်၊ သင်တို့လဲ ဆန္ဒရှိလျှင် လာကြ၊ ရဟန်းပြု လိုက်သွားကြမည်” ဟု တိုက်တွန်းသည်၊ ၃-ဦး သဘောမတူ၊ ၄-ဦးသာ သဘောတူရဟန်းပြု၍ ရှင်ကောဏ္ဍညနှင့်အတူ ပဉ္စဝဂ္ဂီ (၅-ဦး အစု) ဖြစ်ကာ အလောင်းတော်နောက်လိုက် အနီးကပ်ပြုစုကြသည်၊ ၆-နှစ် ကျင့်သော်လည်း တရားထူးမရသဖြင့် အာဟာရကို အလောင်းတော် မှီဝဲပြန်သောအခါ ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့ စိတ်ပျက်ပြီး ဣသိပတန ပြန်သွားကြသည်။</p> <p><b>ဘုရားမဖြစ်သမျှ ငါမထ</b>။ ။ အာဟာရဘုဉ်းပေး၍ အသွေးအသား ပြည့်စုံလာပြီဖြစ်သော အလောင်းတော်သည် ကဆုန်လပြည့်နေ့ သုဇာတာဆွမ်းကို ဘုဉ်းပေးပြီး ရွှေခွက်မျှော၊ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်ကြွ၊ အရှေ့လှည့်၍ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူပြီးလျှင် “ဘုရားမဖြစ်သမျှ ငါမထ” ဟု ဝီရိယထားကာ အားထုတ်တော်မူရာ နေမဝင်မီ မာရ်စစ်သည်ကို နှိမ်နင်း၍ ည ၃-အစဉ်အတိုင်း ပုဗ္ဗေနိဝါသ၊ ဒိဗ္ဗစက္ခု၊ အာသဝက္ခယဉာဏ်နှင့်တကွသော သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ရကာ ဘုရားစင်စစ် ဖြစ်တော်မူပြီး ယင်းဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ပင် ၇-ရက် ဖလသမာပတ် ဝင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-49 <hr> <b>ကျေးဇူးရှေ့တင် ဘုရားရှင်</b>။ ။ သတ္တာဟ ၇-ရက်စီ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ စံတော်မူပြီး ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်ရင်း ပြန်ကြွလာကာ ဓမ္မ၏ နက်နဲပုံကို ဆင်ခြင်တော်မူသည်၊ တရားမဟောပဲ အေးကြောင့်ကြမဲ့နေရန် စိတ်ညွတ်တော်မူစဉ် သဟံပတိဗြဟ္မာမင်းသိ၍ တရားဟောရန် တောင်းပန်လာသဖြင့် ပဋိညာဉ် ပေးတော်မူလိုက်သည်၊ အာဠာရနှင့် ဥဒကတို့ ကွယ်လွန်ပြီးသည်ကို သိတော်မူ၍ တရားအားထုတ်စဉ်က ကျေးဇူးများသော ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့အား တရားဟောရန် ဣသိပတနတော ကြွတော်မူသည်။</p> <p><b>ဓမ္မစကြာတန်ခိုး အကျိုးများကြ</b>။ ။ “တရားအလုပ် နောက်ဆုတ်၍ အစားအသောက် ပြန်ကောက်သည်” ဤသို့ အလောင်းတော်အပေါ် အထင်မှားကာ “သူလာလျှင် ပျူငှာသမှု ဝတ်မပြုကြစတမ်း” ဟု ဆုံးဖြတ်ထားသော ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့သည် ဘုရားရှင်ကြွလာသည်ကို မြင်လျှင်ပင် မူလဆုံးဖြတ်ချက် ပျက်ကာ သပိတ် သင်္ကန်းယူ၊ နေရာခင်း၊ ခြေဆေးရေတည်ထား၊ ခြေတော်ဆေးပေး၊ ယပ်ခတ်၊ ပျပ်ဝတ်ရိုသေ ထိုင်နေကြစဉ် ဘုရားရှင်သည် ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ယင်းတရားပွဲ၌ လူပုဂ္ဂိုလ် ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦး၊ နတ်ဗြဟ္မာများစွာ တရားနာကြရာ တရားအဆုံး၌ အရှင်ကောဏ္ဍည တပါးသာ ဗြဟ္မာ (၁၈) ကုဋေနှင့်အတူ သောတာပန် တည်သည်။ အဦးအဖျား တရားရဖို့ ကုသိုလ်ပြု ဆုပန်ခဲ့ခြင်း၊ ကောက်ဦး ၉-ကြိမ် လှူဒါန်းခဲ့ခြင်း အကျိုးကား ကြီးမားလှတော့သည်။</p> <p><b>သာသနာပြန့်ပွား လွန်စည်ကား</b>။ ။ ဝါဆိုလပြည့် အရှင်ကောဏ္ဍည သောတာပန် တည်ပြီးနောက် လပြည့်ကျော် ၁-ရက် အရှင်ဘဒ္ဒိယ၊ ၂-ရက် အရှင်ဝပ္ပ၊ ၃-ရက် မဟာနာမ်၊ ၄-ရက် အဿဇိ ထေရ်တို့ သောတာပန် တည်ကြသည်၊ လဆုတ် ၅-ရက် အနတ္တလက္ခဏသုတ္တန်အပြီး ၅-ဦးလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြရာ တလောကလုံး၌ ရဟန္တာ ၆-ပါး ရှိပေပြီ။</p> <p>ထို့နောင် ယသသူငယ်နှင့် အပေါင်းအသင်း ၅၅-ဦး၊ ကပ္ပါသိကတောအုပ်၌ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီညီနောင် ၃-ကျိပ်၊ ဂယာသီသကျောက်ဖျာ၌ ရသေ့ညီနောင် ရှင် ၁၀၀၀ အရိယာဖြစ်ကြ၊ ဗိမ္ဗိသာရမင်းစသော အမျိုးသား တသိန်းတသောင်း သောတာပန် ဖြစ်၍ တသောင်း သရဏဂုံတည်ကြသဖြင့် ဇမ္ဗူဒိပ်သာသနာ ပြန့်ပွား စည်ကားလာသည်၊ နောင် ဇေတဝန်ကျောင်းတော် စုံညီသော သံဃာ့မျက်မှောက်၌ ဘုရားရှင်က အရှင်ကောဏ္ဍညအား ရတ္တညူဧတဒဂ်ပေးတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-50 <hr> <b>ဆင်များသခင် ကောဏ္ဍညအရှင်</b>။ ။ အရှင်ကောဏ္ဍညသည် မိမိအတွက် အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါး အရိုအသေပြုမှု (အနေကြပ်မှု) ကိုမြင်၍ ဘုရားထံမှ ခွာလိုရကား သာသနာ၌ တူ ပုဏ္ဏလုလင် အဂ္ဂဓမ္မကထိက ဖြစ်မည်ကိုလည်း မြင်သဖြင့် ဒေါဏဝတ္ထု ပုဏ္ဏားရွာ၊ တူ ပုဏ္ဏကို ရှင်ပြု၊ ဘုရားထံတော် ထားခဲ့ပြီး ရွာနီးကျောင်း မမျှတ၍ ဆဒ္ဒန်အိုင် သွားခွင့်ပြုရန် လျှောက်ထား သွားတော့သည်၊ ဆဒ္ဒန်ဆင်များ အပြုစုခံ ၁၂-နှစ် နေပြီး ပရိနိဗ္ဗာန် စံသွားသည်။<br> ၂။ ပညာကြီးမြတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် သာရိပုတ္တရာသည် အမြတ်ဆုံး။<br> ၃။ တန်ခိုးနှင့် ပြည့်စုံသူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာမောဂ္ဂလာန်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p><b>ဆင်ခြင်ဉာဏ်ကောင်း အလောင်းတော်</b>။ ။ တသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်းအထက်၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာ အလောင်း ပုဏ္ဏားသဌေးမျိုး၌ဖြစ်၍ သရဒလုလင်မည်ကာ မောဂ္ဂလာန်အလောင်းကား သူကြွယ်မျိုး သီရိဝဍ္ဎနလုလင် မည်သည်၊ ကစားဖက်ဖြစ်ကြ၏၊ သရဒလုလင်သည် မိဘများ ကွယ်လွန်ပြီးနောက် ဆိတ်ငြိမ်ရာကပ်လျက် “ငါသည် ဤဘဝကိုသာ သိသည်၊ နောက်ဘဝခန္ဓာကို မသိ၊ ဖြစ်လာသူအားလုံး သေမြဲသည်၊ ငါသည် ရသေ့ ရဟန်းပြု၍ လွတ်မြောက်ရာ တရားကို ရှာမှီးသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး သူငယ်ချင်း သီရိဝဍ္ဎနထံ သွားရောက် ဆွဲဆောင်သည်၊ မပါခဲ့ပေ။</p> <p>“နောက်ဘဝသွားသူများ သူငယ်ချင်း ဆွေမျိုးမိတ်ဆွေများကို ခေါ်မသွားနိုင်၊ ကိုယ်ပြုသမျှ ကိုယ့်အတွက်သာ” ဟု ကြံလျက် စည်းစိမ်ဥစ္စာများ လှူဒါန်းပြီး တောထွက်ရသေ့ပြုတော့သည်၊ နောက်လိုက်ရသေ့လည်း ၇-သောင်း ၄-ထောင် ပါလာ၏။ အားလုံး အဘိညာဉ်သမာပတ် ပြည့်စုံကြသည်။</p> <p><b>ချီးမြှောက်ကြွသွား မြတ်ဘုရား</b>။ ။ အသက်တသိန်းတမ်း ထိုအချိန်တွင် စန္ဒာဝတီမြို့၌ ပွင့်တော်မူသော အနောမဒဿီ ဘုရားရှင်သည် ရွှေဉာဏ်တော် ထင်သည့် အားလျော်စွာ သရဒရသေ့ထံ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် တပါးတည်း ကြွတော်မူသည်၊ တပည့်ရသေ့များ သစ်သီးရှာသွားချိန် သရဒရသေ့ တပါးတည်း ရှိစဉ် “ငါ့အား ဘုရားအဖြစ် သိစေသတည်း” ဟု ဓိဋ္ဌာန်လျက် ကောင်းကင်မှ မြေသို့ သက်တော်မူသည်။</p> <p>လက္ခဏာပညာရှင် သရဒရသေ့သည် “ဘုရားရှင်” ဟု စင်စစ်သိ၍ ကြိုဆိုကာ နေရာခင်း သီတင်းသုံးစေပြီး ရှိခိုးသည်၊ ထိုအချိန် ရောက်လာသော တပည့်များက “လောက၌ ဆရာ သရဒထက် ကြီးမြတ်သူမရှိဟု သိခဲ့ရာ ဘယ်လိုပါလဲ” ဟု ဆရာ</p> <p>စာမျက်နှာ-51 <hr> ရသေ့အား လျှောက်ထားရာ မုန်ညင်းစေ့နှင့် မြင်းမိုရ်တောင် အတူဆောင်လိုကြကုန်၏၊ “ဘုရားရှင်နှင့် ငါ့အား အတူမထားကြနှင့် တပည့်တို့” ဟု မိန့်ကြားလိုက်မှ ရသေ့အားလုံး ဘုရားရှင်အား ဦးတိုက်ကြ၊ သစ်သီးဆွမ်းများ ကပ်လှူကြသည်။</p> <p><b>တန်ခိုးရှင်အရာ</b>။ ။ ဘုရားရှင် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ ရသေ့များထိုင်နေကြချိန် “အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါးနှင့် သံဃာများ လာကြစေ” ဟု ဘုရားရှင် ကြံတော်မူရာ အရှင် ၂-ပါးနှင့် သံဃာတသိန်း ရောက်လာရှိခိုး ထိုင်နေကြသည်၊ သရဒရသေ့က “တပည့်တို့၊ ဘုရားရှင် နေရာတော်နိမ့်သည်၊ သံဃာတသိန်းအတွက်လည်း နေရာမရှိ၊ တောင်ခြေမှ ပန်းများယူခဲ့ကြ” ဟု မိန့်ရာ ပြောချိန်သာ ကြာသည်ထင်ရသည်၊ တန်ခိုးရှင်များအရာမှာ မကြံစည်ကောင်းသည်သာ ဖြစ်ရကား တခဏချင်းဖြင့်သာ ဘုရားရှင်ပန်းမွေ့ရာ တယူဇနာ၊ အဂ္ဂသာဝက ၂ ပါး ၃-ဂါဝုတ်၊ ကြွင်းသံဃာ ၂-ဂါဝုတ်၊ သံဃာငယ် တဥသဘမျှ ပန်းမွေ့ရာ ခင်းပြီး၍ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ သီတင်းသုံး နိုင်ကြသည်။</p> <p>သရဒရသေ့သည် ဘုရားရှင်အား ပန်းထီးမိုး၍ တည်၏၊ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ အားလုံး ၇-ရက် နိရောဓသမာပတ်ဝင်စား ချီးမြှောက်သည်၊ အချိန်ရောက်လျှင် တပည့်ရသေ့များ သစ်သီးရှာသွား၊ စားသောက်ကြသော်လည်း သရဒရသေ့ကား ပန်းထီးမိုးလျက်သာ ၇-ရက်ပတ်လုံး ပီတိသုခဖြင့် လွန်စေ၏။</p> <p><b>အတူမပြင် ဘုရားရှင်</b>။ ။ ဘုရားရှင်သည် နိရောဓသမာပတ်မှ ထပြီး လက်ယာနံပါးရှိ အဂ္ဂသာဝက နိသဘထေရ်ကို ပန်းမွေ့ရာ အနုမောဒနာ ပြုခိုင်းသည်၊ ထို့နောက် ဒုတိယအဂ္ဂသာဝက အနောမထေရ်ကို တရားဟော တိုက်တွန်းပြန်၏၊ အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါး၏တရား၌ ကျွတ်တမ်းဝင်သူမရှိသော်လည်း တတိယအကြိမ် ဘုရားရှင်၏ တရားအဆုံး၌ သရဒရသေ့ ချန်၍ ကြွင်းရသေ့ ၇-သောင်း ၄-ထောင်လုံး အရဟတ္တဖိုလ်တည်ကြ၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အဂ္ဂသာဝက နိသဘထေရ်ကို အားကျနေ၍ သရဒရသေ့ တရားမရပါ၊ ထို့နောက် မေးလျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင်ဟောပြသော နိသဘထေရ်၏ဂုဏ်ကျေးဇူးများကို ကြားနာပြီး ပန်းထီးဆောင်း ကုသိုလ်အပေါင်းဖြင့် ယင်းအဂ္ဂသာဝက ဆုကိုပင် တောင်းယူ ပန်ဆင်လိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-52 <hr> ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ ပြန်ကြသောအခါ သူငယ်ချင်း သီရိဝဍ္ဎန ကြွယ်ဝသူကြွယ်ထံကြွ၊ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်အား ၇-ရက်ပြုစုပြီး အဂ္ဂသာဝကဆုတောင်း၍ ဗျာဒိတ်ကြားခဲ့ကြောင်း၊ တပည့်ရသေ့များ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၊ ရဟန်းဖြစ်သွားကြကြောင်းစသည်ပြောကြားပြီး သီရိဝဍ္ဎနကို ကုသိုလ်ပြု၍ ဒုတိယအဂ္ဂသာဝကဆုပန်ရန် တိုက်တွန်းသည်၊ သီရိဝဍ္ဎနသည်လည်း သရဒရသေ့၏ အစီအမံဖြင့် ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်အား အလှူကြီးပေး၍ ဒုတိယအဂ္ဂသာဝကဆုပန်ပြီး အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြုကာ ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်၍ သရဒရသေ့ကား ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်သည်။</p> <p>ငါတို့ဂေါတမဘုရားမပွင့်မီ ကြိုတင်၍ သရဒရသေ့သည် ရာဇဂြိုဟ်မြို့နယ် ဥပတိဿရွာ သာရီပုဏ္ဏေးမ၏သားဖြစ်၍ သီရိဝဍ္ဎနသည်လည်း ကောလိတရွာ မောဂ္ဂလိပုဏ္ဏေးမသားဖြစ်လာသည်၊ ထိုအမျိုး ၂-ဘက်တို့သည် ဆွေမျိုး ၇-ဆက်မပျက်သော သူငယ်ချင်းများဖြစ်ကြ၏၊ သာရီပုဏ္ဏေးမသား သာရိပုတ္တရာကို ဥပတိဿရွာ မျက်နှာဖုံးသားဖြစ်၍ ဥပတိဿ၊ မောဂ္ဂလိပုဏ္ဏေးမသား မောဂ္ဂလာန်ကိုလည်း ကောလိတရွာ မျက်နှာဖုံးသားဖြစ်၍ ကောလိတမှည့်ခေါ် ကြသည်၊ အပျော်အပါး မြစ်ဆိပ်စသည်သွားဖို့ ဥပတိဿအတွက် ရွှေထမ်းစင် ၅၀၀၊ ကောလိတအတွက် အာဇာနည်မြင်းက ရထား ၅၀၀ စီစဉ်ထားရှိ၏၊ အခြံအရံ လုလင်လည်း ၅၀၀ စီ ရှိကြသည်။</p> <p><b>ပွဲကြည့်ရင်းပင် တရားထင်</b>။ ။ နှစ်စဉ်ကျင်းပသော ရာဇဂြိုဟ်မြို့တောင်ထိပ်ပွဲသဘင်ကို ၂-ဦးအတူယှဉ်ထိုင်ကာ ရယ်မောစရာတွေ့လျှင် ရယ်မောကြ၊ ထိတ်လန့်စရာတွေ့လျှင် ထိတ်လန့်ကြ၊ ဆုပေးစရာရှိလျှင်ဆုပေးကြသည်၊ ဉာဏ်ရင့်လာသော နေ့၌ကား ယခင်ကလို မဟုတ်ကြတော့ပဲ “ဤပွဲ၌ တကယ်ကြည့်စရာဘာမှ မရှိ၊ နှစ်တရာ မရောက်ခင် အားလုံးအမည်တွေပျောက်ကုန်မှာပဲ၊ လွတ်မြောက်ရာတရား ရှာဖို့ သင့်တော့သည်” ဟု ဤသို့ ၂-ဦးလုံး ပွဲကြည့်ရင်း အာရုံယူနေကြသည်။</p> <p>မျက်နှာအမူအရာ မသာမယာဖြစ်ပုံကို အချင်းချင်းကြည့်၍ မေးမြန်းသိရှိကာ ၂-ဦး သဘောတူ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အခြံအရံများသော သဉ္စယပရိဗိုဇ်ထံ လုလင် ၅၀၀ နှင့်အတူ ရဟန်းပြုကြ၊ မကြာမီ ဆရာသဉ္စယ၏ အယူဝါဒအားလုံး တတ်မြောက်ကြပြီး “ငါတတ်သမျှ သင်တို့တတ်ပြီ” ဤသို့ပင် ဆရာသဉ္စယက သိဒ္ဓိတင်လိုက်သည်။</p> <p><b>ဆရာရှာမရ</b>။ ။ လွတ်မြောက်မှု မရပုံကိုသိသော ဥပတိဿ၊ ကောလိတတို့သည် ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည် အနှံ့ ခြေဆန့်၍သွားရာ ယင်းတို့ မေးသမျှကိုသာ ဖြေနေရသဖြင့် မိမိနေရာပြန်လာကြပြီး “မသေတရား ရှေးဦးရသူ ပြောစတမ်း” ဟု ကတိကဝတ်ထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-53 <hr> ထိုအချိန် ဘုရားရှင်ပွင့်ပြီး၍ ရဟန္တာ ၆၁-ပါးရှိပြီဖြစ်ရကား ရတနာ ၃-ပါးဂုဏ်ကျေးဇူးပြဖို့ ဒေသစာရီကြွကြရန် ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူပြီးချိန်ဖြစ်ရာ အရှင်အဿဇိသည်လည်း ရာဇဂြိုဟ်ပြန်ကြွ၍ မြို့တွင်းဆွမ်းခံကြွစဉ် ဥပတိဿပရိဗိုဇ်မြင်တော့သည်။</p> <p> “ဤရဟန်းမျိုး ငါမမြင်ဖူးပေ၊ လောက၌ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၊ အရဟတ္တမဂ်သို့ ရောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တည်းက တဦးဦး ဖြစ်စရာရှိသည်” စသည်ဖြင့် စဉ်းစားပြီး ဆွမ်းခံကြွစဉ် မမေးသေးပဲ အရှင်မြတ်နောက်လိုက်ကာ ဆွမ်းခံခြင်း၊ ဆွမ်းစားခြင်း၊ ဆရာ့ဝတ်များ ပြုခြင်းကိစ္စပြီးမှ “ငါ့ရှင်၏ဣန္ဒြေ အရေအဆင်း ကြည်လင်သန့်ရှင်းလှ၏၊ အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကိုရည်မှန်း၍ ရဟန်းပြုပါသနည်း၊ ဆရာမည်သူဖြစ်၍ မည်သူ့တရား နှစ်သက်လက်ခံ ပါသနည်း” ဟု မေးသောအခါ ဘုရားရှင်ကို ညွှန်ပြလိုက်သည်။</p> <p><b>ပါရမီစွမ်းအား</b>။ ။ ဘုရားရှင်၏ဝါဒကို မေးမြန်းရာ သာသနာတော်၏ ဆန့်ကျင်ဖက် ပရိဗိုဇ်များအား သာသနာတော်၏ နက်နဲပုံ ပြလိုသဖြင့် “ငါရဟန်းငယ်သာဖြစ်သည်၊ သာသနာသို့ ရောက်လာသည်မှာ မကြာသေး၊ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် တရားမဟောနိုင်ပါ” ဟုမိန့်လိုက်သည်၊ ပရိဗိုဇ်က “ဥပတိဿ ဟူသည် တပည့်တော်ပါပဲ၊ အရှင်စွမ်းနိုင်သမျှ၊ နည်းနည်း များများ ဟောသာဟောပါ၊ နည်းရာထောင်ဖြင့်သိဖို့ တပည့်တော်တာဝန်ပါ” ဟုလျှောက်သောအခါ အရှင်အဿဇိက “ယေ ဓမ္မာ ဟေတုပ္ပဘဝါ” အစချီသော ဂါထာကို ဟောပြသည်၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ အလောင်း ဥပတိဿပရိဗိုဇ်သည် ဂါထာဝက်ကို ကြားနာပြီး နည်းကထောင်နှင့် ပြည့်စုံသော သောတာပတ္တိမဂ်၌ တည်၍ နောက်ပိုင်းဂါထာဝက်ကို သောတာပန်ဖြစ်ပြီးမှ ပြီးဆုံးသည်။</p> <p><b>ပါရမီရှိသူ တံခွန်ထူ</b>။ ။ ဥပတိဿသည် “ငါကား သောတာပန်မျှသာတည်း၊ အထက်တရားထူးဖြစ်ဖို့ အကြောင်းရှိရမည်” ဟု မှတ်ပြီး ဘုရားရှိရာကိုသာ မေးပြီး ကတိကဝတ်အတိုင်း ကောလိတထံသွား၊ အကြောင်းစုံပြော၊ ဂါထာတော်ကို ဟောပြရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်အလောင်း ကောလိတလည်း သောတာပန် တည်သွားသည်၊ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော် ဘုရားရှင်ထံသွားရန် ကောလိတကစီစဉ်ရာ ဆရာကိုအမြဲ ပူဇော်လေးစားသော ဥပတိဿက “ငါတို့ရအပ်သော နိဗ္ဗာန်ကို ဆရာသဉ္စယအားလည်း ပြောကြပါစို့၊ တရားရပါလိမ့်မည်၊ မရသော်မှ ငါတို့ကိုယုံပြီးဘုရားထံ လိုက်ပါလိမ့်မည်၊ ဘုရားရှင် တရားနာယူရပါမူ မဂ်ဖိုလ်ရပါလိမ့်မည်” ပြန်ပြောပြီး ဆရာသဉ္စယထံ ၂ ဦးသား သွားခေါ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-54 <hr> တားမရမှန်းသိသော ဆရာသဉ္စယက “တပည့်တို့သာ သွားကြပါ၊ ဆရာတော့ အိုကြီးအိုမတပည့်မလုပ်နိုင်တော့ပါ” ဟုပြန်ပြောသည်၊ ဥပတိဿတို့သည် နည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ဆရာကို သာသနာရောက်အောင် မဆောင်နိုင်သဖြင့် ထားခဲ့ကာ ဩဇာကိုက်သော တပည့် ၂၅၀ ကိုသာ ခေါ်သွားကြသည်။</p> <p><b>ကြိုတင်ဗျာဒိတ်</b>။ ။ ပရိသတ် ၄-ပါးအလယ် တရားဟောနေစဉ် ဥပတိဿတို့အဖွဲ့ လာသည်ကိုမြင်သောဘုရားရှင်က “ဥပတိဿ ကောလိတတို့ လာနေကြပြီ၊ ငါဘုရား၏ အဂ္ဂသာဝကအစုံ ဖြစ်ကုန်လိမ့်မည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်၊ ထို့နောင် ရောက်လာသော ပရိသတ်၏စရိုက်နှင့် စပ်၍ တရားချီးမြှင့်ရာ ဥပတိဿ ကောလိတတို့ ၂-ပါးမှတပါး ၂၅၀ သော ပရိဗိုဇ်များ အရဟတ္တဖိုလ်ဆိုက်သွားကြ၊ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းများ ဖြစ်သွားကြသည်၊ အဂ္ဂသာဝကလောင်း ၂-ပါးမှာ သပိတ်သင်္ကန်း ရသော်လည်း သာဝကပါရမီဉာဏ် ကြီးမြတ်သောကြောင့် အထက်မဂ် ၃-ပါးကိစ္စ မပြီးပါ။</p> <p>ကောလိတ (အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်) သည် ရဟန်းပြုပြီး ၇-ရက်မြောက်နေ့တွင် မဂဓတိုင်း ရွာငယ်တခု၌ ဘုရားရှင်ပေးသော ဓာတ်ကမ္မဋ္ဌာန်းကို ကြားနာစဉ် ပါရမီဉာဏ် ထိပ်တန်းရောက်၍ အထက်မဂ် ၃-ခုပါ ကိစ္စပြီးမြောက်သည်၊ ဥပတိဿ (အရှင်သာရိပုတ္တရာ) သည်ကား ၁၅-ရက်ကြာမှ မိမိ၏တူ ဒီဃနခပရိဗိုဇ်အား ရာဇဂြိုဟ် ဝက်ကူးလိုဏ်၌ ဝေဒနာပရိဂ္ဂဟသုတ္တန်ကို ဘုရားဟောစဉ် ပါရမီဉာဏ် ထိပ်တန်းရောက်၍ အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ပြီးဆုံးသည်။ ဒီဃနခပရိဗိုဇ်ကား သုတ္တန်အဆုံး သောတာပန်သာဖြစ်၏။ အရှင်မြတ် ၂-ပါးလုံး ရာဇဂြိုဟ်၌သာ ပါရမီဉာဏ်အထွတ်အထိပ်ရောက်၍ ဧတဒဂ်ဘွဲ့ကိုကား နောင်အခါ သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ဘုရားရှင်ပေးတော်မူသည်။</p> <p>၄။ ဓုတဂုဏ် (ကိလေသာကို ခါထုတ်ခြင်းဂုဏ်) ဓုတဝါဒဂုဏ် (ကိလေသာကို ခါထုတ်ပုံ ဟောပြောခြင်းဂုဏ်) ရှိသူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာကဿပသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးနှင့် ပုဒ် ၄-သွယ်</h3> <p>၁။ ဓုတ-နဓုတဝါဒ- မိမိကိလေသာ ခါထုတ်သူဖြစ်သော်လည်း သူတပါးကို ခါထုတ်ဖို့ မဆုံးမ၊ ဗာကုလမထေရ်များလို။</p> <p>၂။ နဓုတ-ဓုတဝါဒ- မိမိမခါထုတ်သော်လည်း သူတပါးကို ခါထုတ်အောင် ဆုံးမသည်၊ ဥပနန္ဒမထေရ်များလို။</p> <p>စာမျက်နှာ-55 <hr> ၃။ နေဝဓုတ-နဓုတဝါဒ- လာဠုဒါယီမထေရ်များလို။<br> ၄။ ဓုတောစေဝ-ဓုတဝါဒေါစ- အရှင်မဟာကဿပမထေရ်များလိုတည်း။<br> ၁။ ဓုတ- ကိလေသာခါထုတ်သူပုဂ္ဂိုလ် ခါထုတ်သောတရား၊<br> ၂။ ဓုတဝါဒ- ကိလေသာခါထုတ်အောင် ဆုံးမတတ်သူ၊</p> <p>၃။ ဓုတဓမ္မ- ဓူတင်စေတနာ၏ အခြံအရံဖြစ်သော အလိုနည်းမှု အပ္ပိစ္ဆတာ၊ ရောင့်ရဲမှု သန္တုဋ္ဌိတာ၊ ခြိုးခြံမှု သလ္လေခတာ၊ မရောနှောမှု ပဝိဝေကတာ၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး လေးစားဆင်ခြင်မှု ဣဒမတ္ထိတာ၊ ၅-ပါးတို့တည်း၊ ထိုတွင် အပ္ပိစ္ဆတာ၊ သန္တုဋ္ဌိတာကား အလောဘ၊ ပဝိဝေကတာကား အမောဟ၊ ဣဒမတ္ထိတာကား အမောဟတည်း။</p> <p>အလောဘဖြင့် လောဘနှင့် ကာမသုခလ္လိကာနုယောဂကို ခါထုတ်၍ အမောဟဖြင့် မောဟနှင့် အတ္တကိလမထာနုယောဂကို ခါထုတ်သောကြောင့် ယင်း ၅-ပါးကို ဓုတဓမ္မ ခေါ်သည်။</p> <h3>၄။ ဓုတင်္ဂ- ပံသုကူလိကင်္ဂ (လ) နေသဇ္ဇိကင်္ဂ-ဟူသော ၁၃-ပါးတည်း။</h3> <p><b>မဟာကဿပ အမည်ရပုံ</b>။ ။ ဥရုဝေဠ၊ နဒီ၊ ဂယာ၊ ကုမာရကဿပ ၄ ပါးတို့ထက် ကြီး၍ မဟာကဿပမည်သည်၊ ကမ္ဘာတသိန်းထက် ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင် ဟံသာဝတီမြို့ ခေမမိဂဒါရုံ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ကုဋေ ၈၀ ကြွယ်ဝသော မဟာကဿပအလောင်း ဝေဒေဟသူကြွယ်သည် တတိယသာဝက မဟာနိသဘထေရ်ကို ဘုရားရှင်က ဓုတဝါဒဧတဒဂ်ပေးသည်ကို အားကျ၍ ၆-သန်း ၈-သိန်းသော သံဃာနှင့်တကွ ဘုရားရှင်အား ၇-ရက်ပတ်လုံး ဆွမ်းသင်္ကန်းလှူဒါန်းပြီး ယင်းဆုတောင်းသည်။</p> <p><b>ခြိုးခြံကျင့်သုံး</b>။ ။ သူကြွယ်က ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ဆွမ်းကပ်နေစဉ် မဟာနိသဘထေရ် ဆွမ်းခံကြွလာရာ သပိတ်ယူ၍ မထေရ်အား “ဘုရားရှင်ရှိနေပါသည်၊ အိမ်တွင်းကြွပါ” ပင့်လျှောက်သော်လည်း သပိတ်သာအကပ်ခံ၍ ဆွမ်းခံဆက်ကြွသည် “ဤမထေရ်ဂုဏ်သည် အရှင်ဘုရားတို့ဂုဏ်ထက်ပင် လွန်ပါသေးသလော” လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်များမှာ ဂုဏ်နှင့်စပ်၍ ဝန်တိုမှုမရှိရကား “ဒါယကာ၊ ငါဘုရားရှင်တို့က ဆွမ်းကိုစောင့်ပြီး အိမ်မှာ ထိုင်နေသော်လည်း ထိုရဟန်းက မနေ၊ ငါတို့မြို့နီးကျောင်းနေသော်လည်း ထိုရဟန်းက မနေ၊ တောမှာသာ နေသည်၊ ငါတို့က အမိုးရှိကျောင်းမှာ နေသော်လည်း ထိုရဟန်းက လွင်တီးခေါင် (လဟာပြင်) မှာသာ နေသည်” စသည်ဖြင့် မဟာသမုဒ္ဒရာတမျှ<br> <br>စာမျက်နှာ-56 <hr> အရှင်နိသဘ၏ ဂုဏ်များကို ဘုရားရှင်က မိန့်ကြားရာ မီးတောက် ဆီလောင်းသလို အကောင်းဆုံး ကြည်ညို၍ ယင်းဆုကို တောင်းသည်။</p> <p><b>ဧကသာဋကပုဏ္ဏား</b>။ ။ ယင်းသူကြွယ် အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ ၉၁ ကမ္ဘာမတိုင်မီ လူ နတ် ချမ်းသာများ ခံစားပြီး ၉၁-ကမ္ဘာထက် ဝိပဿီဘုရား ဗန္ဓုမတီမြို့ ခေမမိဂဒါရုံ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ယင်းသူကြွယ်သည် သူဆင်းရဲပုဏ္ဏားဖြစ်လာသည်၊ ဇနီးမောင်နှံ ၂-ဦး ခါးဝတ်တထည်စီရှိသော်လည်း ခြုံထည်မှာ တထည်တည်းရှိသဖြင့် “ဧကသာဋကပုဏ္ဏား” ဟု ထင်ရှားသည်။</p> <p>ဝိပဿီဘုရားရှင်သည် ၇-နှစ်မှ တကြိမ်သာ တရားဟောရာ နတ်များက နိဗ္ဗာန်ဆော်ပြု တရားနာကြေညာသဖြင့် ညတရား ပုဏ္ဏားကြီးနာ၍ နေ့တရား ပုဏ္ဏေးမနာယူရန် သဘောတူထားကြသည်၊ အမျိုးသမီးအစည်းအဝေးရှိလျှင် ခြုံထည်ယူ၍ ပုဏ္ဏေးမသွားသလို အမျိုးသားအစည်းအဝေးကိုလည်း ခြုံထည်တခုသာရှိသဖြင့် ပုဏ္ဏားယူသွား ပုဏ္ဏေးမကျန်ရစ်သည်။</p> <p><b>ပုဏ္ဏားအောင်နိုင်ပုံ</b>။ ။ ဘုရားတရားတော်ကို ပုဏ္ဏားနာစဉ် ပထမယံ၌ပင် တကိုယ်လုံး ပီတိတို့ဖြစ်ကာ ခြုံထည်ကို ဘုရားလှူမည်ကြံသည်၊ “ငါတို့လင်မယားမှာ တထည်တည်းရှိသည်၊ ခြုံထည်မရှိကလည်း အပြင်သွားမဖြစ်” ဟု နှမြောစိတ်က နိုင်သွားပြန်သည်။ မဇ္ဈိမယံ၌လည်း လှူလိုစိတ်ကို အလားတူ နှမြောစိတ်က နိုင်သွားပြန်သည်။ ပစ္ဆိမယံ၌ကား “ရှင်လိုရှင် သေလိုသေ၊ နောက်မှ ကြည့်စီစဉ်မည်” ကြံပြီး ခြုံထည်ကို ဘုရားခြေတော်ရင်းချလျက် “ငါအောင်ပြီ” ဟု ၃-ကြိမ် ဟစ်ကြွေးသည်။</p> <p>ယင်းအသံကို တရားဟောနေရာနောက် ကန့်လန့်ကာတွင်းက တရားနာနေသော ဗန္ဓုမမင်းကြီးကြားရာ မင်းမည်သည် အောင်ပြီဟူသော အသံမျိုးကို မနှစ်သက်နိုင်ရကား ထောက်လှမ်းရေးယောကျ်ားကို သွားစေသည်၊ “လက်နက်စုံညီ ရန်စစ်သည်ကို အောင်ခြင်းသည် အံ့ဖွယ်မဟုတ်၊ နောက်မှလိုက်လာသော နှမြောစိတ်ကို ဖြစ်ညှစ် ခြုံထည်ကိုယူ ဘုရားလှူနိုင်ခြင်းသာ အံ့ဖွယ်ရာဖြစ်၍ ငါအောင်ပြီဟု ပုဏ္ဏားဟစ်သည်” ယင်းသတင်း မင်းကြီးကြားရာ “ဘုရားနှင့် အလျော်ကို တော်အောင်ထိမိ ပုဏ္ဏားသာ သိသည်၊ ငါတို့ကား မသိ” ဟု ဝတ်စုံတစုံပို့စေရာ “ဆိတ်ဆိတ်နေစဉ် မင်းက ဘာမျှမပေး၊ ဘုရားဂုဏ်တော် ကြွေးကြော်မှ ပေးလာသောအဝတ် ငါမဝတ်လို” ဆိုကာ ထိုဝတ်စုံကိုလည်း ဘုရားရှင်အားပင် လှူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-57 <hr> ထိုအကြောင်းသိသောမင်းသည် နောက်ထပ် ဝတ်စုံ ၂-စုံ ပို့ပြန်ရာ လှူပြန်သည်၊ နောက် ၄-စုံ၊ ၈-စုံ စသည်ဖြင့် ၃၂-စုံထိ ပို့စေသောအခါမှ “ငါ့အလှူသည် ရအောင်လှူသလို ဖြစ်နေသည်” ဟု ကြံပြီး မိမိတို့လင်မယားဖို့ ၂-စုံထား၊ ကျန် ၃၀ ကို ဘုရားအားပင် လှူသည်၊ ဘုရားရှင်နှင့်လည်း ရင်းနှီးသွား၏၊ အလှူခံနှင့် အလှူရှင် ချစ်ကြင်လေးစားဖြစ်ပုံများကား တရားသဘောပင်ဖြစ်သည်။</p> <p>ထို့နောင် အေးချိန် တရားနာနေသော ပုဏ္ဏားကို တရားနာရင်းခြုံရန် တသိန်းတန်ကမ္ဗလာနီခြုံထည်ကို မင်းကြီးကပေးရာ “ဤကမ္ဗလာဖြင့် အပုပ်ကောင်၌ ဟန်ဆောင်ပတ်ထား အကျိုးမများ” ဟု ကြံကာ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း ဘုရားညောင်စောင်းအထက် မျက်နှာကြက်လုပ်လှူသည်။</p> <p>ဘုရားရောင်ခြည်တော်တို့သည် ကမ္ဗလာကို ဟပ်သဖြင့် တလျှပ်လျှပ် တင့်တယ်ပုံကို ဘုရားထံရောက်လာသောမင်းမြင်၍ မေးလျှောက်ရာ “မင်းကြီးက ပုဏ္ဏားအား ပူဇော်၍ ပုဏ္ဏားက ငါဘုရားအား ပူဇော်သည်” ဟု မိန့်လိုက်သည်၊ “ပုဏ္ဏားသည် အလွန်လျှင် ဉာဏ်မြင်ပေသည်” ဟု ကြည်ညိုပြီး လူ့အသုံးအဆောင်မှန်သမျှ ၈-မျိုးစီပေးပြီး ပုရောဟိတ်အရာထားလိုက်သည်၊ ပုဏ္ဏားလည်း စာရေးကံဆွမ်း ၆၄-အုပ်တည်၍ သက်ဆုံးတိုင် ကောင်းမှုပြု၊ နတ်၌ဖြစ်သွားသည်။</p> <p><b>ကောင်းမှုကုသိုလ်</b>။ ။ ကဿပဘုရားနှင့် ကောဏာဂုံဘုရား ၂-ဆူကြား ကာလ၌ ဗာရာဏသီပြည်၌ သူကြွယ်သားဖြစ်၍ တောလည်သွားစဉ် မြစ်ကမ်းနားတွင် သင်္ကန်းချုပ်နေသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါးကို သင်္ကန်းအနားပတ် မလောက်သည်ကိုမြင်၍ ပုဆိုးလှူပြီး “ဘဝအဖုံဖုံ၌ အားလုံး ပြည့်စုံသူ ဖြစ်ရပါစေ” ဟု ဆုချွေခဲ့သည်။ သူကြွယ်အိမ်၌ မယားနှင့် နှမ စိတ်မမျှ ဖြစ်နေစဉ် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါး ဆွမ်းခံဝင်လာရာ နှမက ဆွမ်းလှူပြီး ယောင်းမကို ချိပ်၍ “ဒီအမိုက်မပျိုးကို ယူဇနာ ၁၀၀ ရှောင်နိုင်ရပါစေ” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <p>ထိုဆုတောင်းကို အိမ်တံခါးဝမှာရပ်နေသော ယောင်းမကြား၍ အရှင်မြတ် မဘုဉ်းပေးရအောင် သပိတ်ယူသွန်ပြီး ရွှံ့ညွှန်အပြည့်ထည့် ကပ်သည်၊ ထိုအမှုကိုမြင်သော နှမက “အမိုက်မ၊ ငါ့ကို လိုသလိုဆဲရိုက်ပါ၊ ပါရမီရှင်၏ဆွမ်းကို သွန်၍ ညွှန်လှူခြင်းသည် မသင့်လွန်း” ဟုဆိုမှ အသိဝင်ကာ ညွှန်ကိုဆေး၍ စတုမဓူ အပြည့်ထည့် လှူသည်၊ “တပည့်တော်မ၏ ခန္ဓာကိုယ်သည် ဤစတုမဓူဆွမ်းပမာ ဝင်းဝါတင့်ဆန်းလန်းပါစေ” ဟု ဤသို့လည်း ဆုတောင်းလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-58 <hr> <b>အကုသိုလ်ငယ်ငယ်လေး</b>။ ။ လင်မယား ၂-ဦးလုံး ကုသိုလ်ပြု နတ်၌ဖြစ်ကာ ကဿပဘုရားလက်ထက်၌ အမျိုးသားသည် ဗာရာဏသီပြည် ကုဋေ ၈၀ သဌေးသားဖြစ်၍ အမျိုးသမီးသည်လည်း အလားတူ သဌေးသမီး ဖြစ်လာသည်၊ အရွယ်ရောက်၍ သဌေးသားအိမ် သဌေးသမီးရောက်လာရာ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၏ဆွမ်းကို ယူ၍ သွန်မိသော မကောင်းမှုကြောင့် လင့်အိမ်ကံခါးခုံအတွင်း ဝင်မိလျှင်ပင် တကိုယ်လုံး အိမ်သာနံ့လှိုင်တော့သည်။ ထိုအနံ့ကို လင်ဖြစ်သူသိသဖြင့် မယားအား မိဘအိမ် ပြန်ပို့စေသည်၊ ဤနည်းအတိုင်း ၇-နေရာ လင်ကမပေါင်းသဖြင့် နောက်ကြောင်းချည့် ပြန်ရရှာသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ကဿပဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံဝင်သဖြင့် တယူဇနာအမြင့် ရွှေစေတီကြီးတည်ရာ “လင်မချစ်လျှင် အသက်ရှင်လည်း ကျိုးမပြီး” ဟု သဌေးသမီးငြီးငွေ့ကာ ကိုယ်ဝတ်တန်ဆာများကို ဖျက်ဆီးပြီး ရွှေအုတ်ပြုကာ ကိုယ်တိုင်ပင် စီလှူခဲ့သည်၊ ဤကောင်းမှုကြောင့် “ဘဝတိုင်းတိုင်း ငါ၏ကိုယ်မှ စန္ဒကူးနံ့လှိုင်၍ ခံတွင်းမှ ကြာညိုနံ့ ကြိုင်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>ထိုမြို့၌ နက္ခတ်ပွဲကျင်းပစဉ် ပဌမဆုံးလင် သဌေးသားသည် ယင်းအမျိုးသမီးကို သတိရ၍ ပွဲကြည့်ခေါ်ခိုင်းရာ “တန်ဆာရတနာများ စေတီအား ပူဇော်လိုက်၍ ဆင်စရာမရှိပါ” ဟု ပြောသော်လည်း “ဆင်စရာ ရပါစေမယ်” ဟုဆိုပြီး ခေါ်သဖြင့် ရောက်လာရာ တအိမ်လုံး စန္ဒကူးနံ့လှိုင်၍ ကြာညိုနံ့ကြိုင်တော့သည်၊ ယခင်က အနံ့ဆိုးသလောက် ယခု ကောင်းခြင်း၏အကြောင်းကို သဌေးသားကမေးရာ အားလုံး ပြန်ပြောပြသည်၊ သဌေးသားသည် “ဗုဒ္ဓသာသနာသည်သာ လွတ်မြောက်ရာ ဧကန်မှန်ပေသည်” ဟု ကြည်ညိုပြီး ကောင်းမှုပြုကာ နတ်ဖြစ်ပြီးဟိုမှာ ဗာရာဏသီပြည်နှင့် တယူဇနာကွာ အမတ်မျိုး၌ဖြစ်၍ သဌေးသမီးကား ဗာရာဏသီပြည်မင်းသမီး ဖြစ်လာသည်။</p> <p><b>အကောင်းစားသုံး</b>။ ။ ရွာမှာ ပွဲသဘင်ကျင်းပစဉ် အမျိုးသားသည် မိခင်ပေးသော အဝတ်မှန်သမျှ မကြိုက်၍ ပယ်သောအခါ “သားရယ်၊ အမေတို့အိမ်မျိုးမှာ ဒီထက်ကောင်းတဲ့ အဝတ်ရဖို့ ဘုန်းကံမရှိတော့ပါ” ဟု ပြောသဖြင့် “ရနိုင်တဲ့နေရာ သွားကြည့်စမ်းပါရစေ” ဟု မိခင်အား တောင်းပန်သည်၊ “ယနေ့ပင် သားအား ဗာရာဏသီပြည် ရစေလိုပါတယ်” ဟု ဤသို့လည်း မိခင်က ခွင့်ပေးသဖြင့် ဗာရာဏသီပြည် ဥယျာဉ်တွင်းဝင် မင်္ဂလာကျောက်ဖျာ၌ ခေါင်းမြီးခြုံ အိပ်နေတော့သည်။</p> <p>ထိုနေ့ကား ဗာရာဏသီမင်း နတ်ရွာစံ၍ ၇-ရက်မြောက်နေ့ဖြစ်ရာ မင်းအား သင်္ဂြိုဟ်ပြီး နန်းမွေဆက်ခံရန် သားမရှိ၊ သမီးရှိသဖြင့် သိန္ဓောမြင်း ၄<br> <br>စာမျက်နှာ-59 <hr> ကောင်ကသော ဖုဿရထား စေလွှတ်ကြသည်၊ ရထားသည် အရှေ့တံခါးမှထွက်၍ ဥယျာဉ်သို့သွားကာ အိပ်နေသော အမျိုးသားကို လက်ယာရစ်ပတ်၍ တက်ရန် အသင့်အနေအထား ရပ်သွားသည်။</p> <p>ပုရောဟိတ်သည် အိပ်နေသူအမျိုးသား၏ ခြေအပြင်ကို ခြုံထည်ဖယ်၍ကြည့်ရှုရာ “ဤကျွန်းသာမက ကျွန်းငယ် ၂၀၀၀ ခြံရံသော ၄-ကျွန်းလုံး၌ပင် မင်းပြုထိုက်သူ ဖြစ်သည်” ဟုဆိုကာ တူရိယာများ တီးမှုတ်စေသည်၊ မင်းလောင်းနိုးလာ၍ အကြောင်းစုံသိသောအခါ “မင်းပြုမည်” ဟု ဝန်ခံလိုက်သည်၊ မင်းသမီးလည်း ရောက်လာပြီ ဖြစ်၍ အမျိုးသားအား မင်းအဘိသိက်သွန်းကြသည်။</p> <p><b>အဝတ်ပေဒသာ</b>။ ။ အဘိသိက်သွန်းပြီးသော မင်းအား ၁၀၀၀ တန် အဝတ်ဆောင်နှင်းရာ “နူးညံ့သောအဝတ် ပေးပါ” ဟု တောင်းလာသဖြင့် “လူသုံးအဝတ်များ၌ ဒီထက်နူးညံ့သော အဝတ် မရှိပါ” ဟု ပြန်လျှောက်ကြရသည်၊ “ဤသို့သော အဝတ်မျိုးသာ ဝတ်သော မင်းဆိုလျှင် ဘုန်းကံရှိမည်မထင်၊ ရွှေကရားယူလာ၊ အဝတ်ရပါလိမ့်မည်” ဟုဆိုပြီး အရှေ့မျက်နှာ၌ ရွှေကရားနှင့် ရေဖျန်းလိုက်သည်နှင့်တပြိုင်နက် အဝတ်ပဒေသာပင် ၈ ပင် ပေါက်လာသည်။ အရပ် ၄ မျက်နှာ၌ ရေဖျန်းပြီး၍ ပဒေသာ ၃၂ ပင်ပေါက်ပြီးမှ နတ်၌ဖြစ်သော ဝတ်စုံအစုံယူဝတ်ပြီး “နန္ဒမင်းတိုင်းပြည်၌ အထည်ယက်သောမိန်းမများ အငြိမ်းစားပေးလိုက်ပြီ” ဟု ဤသို့ စည်လည်တီးစေသည်။</p> <p><b>နောင် ကောင်းလာပါလိမ့်မည်</b>။ ။ မိဖုရားသည် မင်း၏စည်းစိမ်ကို ကြည့်ပြီး မင်းအား သနားသောအမူအရာပြသည်၊ မင်းက ပြန်မေးသောအခါ “အတိတ်က သဒ္ဓါလွန်ကဲ ကုသိုလ်ပြုခဲ့သဖြင့် မောင်ဘုရား စည်းစိမ် မြိန်လှပါသည်၊ အနာဂတ်အတွက် အကြောင်းကုသိုလ် မသိုမှီးလို့ပါ” ဟု မိဖုရားက ပြန်ပြောသည်၊ “မည်သူအား လှူရမည်လဲ၊ သီလသခင် အရှင်များ မရှိပါ” ဟု မင်းကဆိုသောအခါ မိဖုရားက “အရှင်မင်းကြီး၊ ဇမ္ဗူဒိပ်မှာ ရဟန္တာမရှားပါ၊ အလှူပွဲသာစီစဉ်ပါ၊ ရဟန္တာသူမြတ်တွေ ရပါစေမယ်” ဟု လျှောက်တင်ပြီး နောက်တနေ့ နံနက်စောစော ဥပုသ်ဆောက်တည်ကာ အရှေ့မျက်နှာက ရဟန္တာများကိုပင့်သည်၊ ထိုအရပ်၌ ရဟန္တာများ မရှိသဖြင့် ထိုလှူဖွယ်များကို အထီးကျန် သူတောင်းစားတို့အား ကျွေးလိုက်ရ၏၊ နောက်နေ့ တောင်အရပ်၊ နောက်နေ့ အနောက်အရပ်၊ ရဟန္တာများမရှိကြ၊ နောက်နေ့ မြောက်အရပ်ပင့်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-60 <hr> အခါ ဟိမဝန္တာနေ ပဒုမဝတီ၏သားတော် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကြွလာကြ၊ ပြာသာဒ်ထက်တင် ဆွမ်းလုပ်ကျွေးပြီး အသက်ထက်ဆုံး သီတင်းသုံးရန် ပင့်ထားကာ ကျောင်း ၅၀၀၊ စင်္ကြံ ၅၀၀ ဆောက်လှူပြုစုသည်။</p> <p><b>ပညာမြင့်စွဲ</b>။ ။ ကာလကြာသော် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို ပြုစုရန် မိဖုရားအား မှာထားခဲ့ပြီး တိုင်းစွန်ပြည်ဖျား မငြိမ်သက်မှုများကို ငြိမ်ဝပ်ပိပြားအောင် နန္ဒမင်းသွားရောက်နေစဉ် အရှင်မြတ် ၅၀၀ ပရိနိဗ္ဗာန်စံ၍ လွန်ပြီးပေပြီ၊ ဓာတုစေတီ တည်ထားပြီးမှ ပြန်ရောက်လာ၍ အရှင်မြတ်များအကြောင်း သိရသော နန္ဒမင်းသည် “ဤသို့သောပညာရှင်များ အပင်သေရသေး၏၊ ငါတို့အားဝယ် အဘယ်ထွင်းဖောက် လွတ်မြောက်ပါအံ့နည်း” ဟု သံဝေဂထင်ကာ မြို့တွင်းပင် မဝင်တော့ပဲ ဥယျာဉ်သွား၊ သားကြီးကိုခေါ်၍ တိုင်းပြည်အပ်ကာ ရဟန်းပြုသည်၊ မိဖုရားလည်း ဥယျာဉ်၌ပင် ရဟန်းပြုကာ ၂-ဦးလုံး ဈာန်ရ၊ ဗြဟ္မာ့ပြည် ရောက်ကြသည်။</p> <p><b>ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာသူများ</b>။ ။ ငါတို့ဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူကာ ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ဟောပြီး၍ ရာဇဂြိုဟ်၌ သီတင်းသုံးစဉ် မင်းမိဖုရား ၂-ပါး ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လူ့ပြည်ပြန်လာကြသည်။ အမျိုးသားသည် မဂဓတိုင်း မဟာတိတ္ထပုဏ္ဏားရွာ ကပိလပုဏ္ဏားသား ပိပ္ပလိလုလင် ဖြစ်လာ၍ အမျိုးသမီးသည်လည်း မဒ္ဒတိုင်း သာဂလမြို့ ကောသိယအနွယ် ပုဏ္ဏားသမီး ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ ဖြစ်လာသည်။</p> <p><b>ရွှေရုပ်လို လှသူ</b>။ ။ မိဘများ အကြိမ်ကြိမ် တောင်းပန်၊ ငြင်းမရပုံကိုသိသောအခါ ပိပ္ပလိလုလင်သည် ရွှေစင်နိက္ခတထောင်ကို ရွှေပန်းထိမ်သည်တို့ဖြင့် ရွှေမင်းသမီးရုပ် ထုစေကာ အဝတ်တန်ဆာများ ပတ်ဆင်ပြီး မိခင်ခေါ်ပြကာ “အမေ့ချွေးမ ဤရွှေရုပ်လိုလှလျှင် သား ယူပါမည်” ဟု ပြောလိုက်သည်။</p> <p>ပညာရှင်မိခင်က “ငါ့သားကား ဘုန်းရှိသည်၊ တဦးတည်း ကုသိုလ်ပြုမည်မဟုတ်၊ ရွှေရုပ်ပမာ အမျိုးသမီးပါရမည်” ဟု ကြံကာ ပုဏ္ဏား ၈-ဦးခေါ်၍ ရွှေရုပ်ကို ရထားပေါ်တင်ပြီး “အဆင့်အတန်းတူ ရုပ်တူအမျိုးသမီး သွားရှာကြ၊ တွေ့လျှင် ရွှေရုပ်ကို လက်ဆောင်ပေးခဲ့ကြ” ဟု မှာလွှတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-61 <hr> မိန်းမချောပေါသော မဒ္ဒတိုင်း သာဂလမြို့ရောက်သော် ရေဆိပ်၌ ရွှေရုပ်ကိုထား၍ သင့်ရာထိုင်နေစဉ် ဘဒ္ဒါ၏အထိန်းတော် ခုဇ္ဇာသည် ရွှေရုပ်ကို ဘဒ္ဒါထင်ပြီး “အိမ်မှာမနေ၊ ဤနေရာမျိုး လာနေရသလား သခင်မ” ဟု ပြစ်တင်မောင်းမဲသည်။ ပုဏ္ဏား ၈-ဦးရောက်လာပြီး “သင့်သခင်မ ဒီလောက်လှသလား” ဟု မေးရာ “အဆတရာမကသာအောင် လှပါသည်၊ ၁၂-တောင်တိုက်ခန်းအတွင်း ကိုယ်ရောင်ဖြင့် လင်းပါသည်၊ မီးမထွန်းရပါ” ဟု ခုဇ္ဇာက ပြောသောအခါ ရွှေရုပ်ကိုယူ၍ ဘဒ္ဒါအိမ် သွားကြသည်၊ အကြောင်းစုံပြော၊ သဘောတူကြ၍ ရွှေရုပ်ကို လက်ဖွဲ့ကြေး ပေးလိုက်ကြသည်။</p> <p><b>အောင်သွယ်လုပ်သမျှ ဒုက္ခရောက်ရှာ</b>။ ။ ပိပ္ပလိနှင့် မယ်ဘဒ္ဒါတို့သည် “ငါရမည်မထင်၍ စီစဉ်မိသည်၊ မိမိတကယ်မယူနိုင်ကြောင်း၊ ဘဒ္ဒါသည် အဆင့်တူသူ တခြားလူနှင့် ယူစေလိုကြောင်း၊ သူ့အနေဖြင့် ရဟန်းပြုမည်ဖြစ်၍ နောင်အခါ ဘဒ္ဒါစိတ်ဆင်းရဲမည်စိုးပါသည်” စသည်ဖြင့် စုံလင်စွာ လျှို့ဝှက်စာ ပေးပို့သည်။ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကလာ၍ အိမ်ထောင်ရေးကို စိတ်မပါသော ဘဒ္ဒါကလည်း အလားတူပင် လျှို့ဝှက်စာပေးပို့ရာ ခရီးအလယ်၌ စာ ၂-စောင် ဆုံမိပြီး ဖောက်ကြည့်၍ အကြောင်းသိကြသော စာပို့လုလင်တို့သည် မူလစာကို ဖြဲဆုတ်၍ အသစ်ရေးသား သဘောတူစာများကို ပို့ပေးကြရာ မကြိုက်ကြသူ ၂-ယောက် လင်မယားအရာ မြောက်သွားကြသည်။</p> <p>ပိပ္ပလိနှင့် ဘဒ္ဒါတို့ ညအိပ်စဉ် ပန်းတကုံးစီ အလယ်ထား၍ အိပ်ကြသည်၊ “ပန်းကုံးညှိုးလျှင် ပန်းကုံးနံပါးရှိသူ ရာဂစိတ်ဖြစ်သူ” ဟု သိမှတ်ထားကြသည်၊ ပန်းကုံးကို မထိအောင် အိပ်ကြရ၏၊ ကိုယ်ချင်းထိမည်စိုး၍လည်း ညလုံးပေါက် မအိပ်နိုင်ကြပါ။ ဣန္ဒြေချို့ယွင်း ပြုံးရယ်ခြင်းမျှ မပြုဘဲ ဥပုသ်သည်များပမာ မိဘများရှိစဉ် စီးပွားရေးကိုလည်း မစီမံရ စင်ကြယ်စွာ နေကြရသည်။</p> <p>ပိပ္ပလိကား ၈၇-ကုဋေ ကြွယ်ဝ၍ စက်တပ်ကန်ကြီး ၆၀၊ လုပ်ခင်းမြေ ၁၂-ယူဇနာရှိပြီး အနုရာဓမြို့မျှသော ရွာကြီး ၁၄-ရွာအပြင် ဆင် မြင်း ရထား များစွာ ခိုင်ဖြိုး စည်းစိမ်ကြီးလှသည်။<br> <b>ငရဲမှာခံ၊ မီးလျှံအစုံ</b>။ ။ တနေ့လယ်ကွင်းသွားစဉ် ထွန်ခဲကြားမှ တီကောင် စသည်များကို ကျီးငှက်များ စားသည်ကို တွေ့ရသည်။ “ယင်းအကုသိုလ်ပိုင်ရှင် မိမိပင်ဖြစ်မည်” ဟု ဆိုသဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-62 <hr> “ထိုသူများပြုသမျှ မကောင်းမှု ငါ့အပေါ်သာဖြစ်လျှင် ၈၇-ကုဋေစည်းစိမ်များသည် ငါ့အား အဘယ်ပြုရတော့အံ့နည်း၊ အားလုံး ဘဒ္ဒါထံအပ်ပြီး ရဟန်းပြုအံ့” ဟု ပိပ္ပလိ ကြံသည်။</p> <p>ဘဒ္ဒါကလည်း နေလှန်းသော နှမ်းမှ ပိုးများ ကျီးစားသည်ကိုတွေ့ရလျှင် မေးမိ၍ “မိမိပင် အကုသိုလ်ပိုင်ရှင်ဖြစ်သည်” ဟု စကားကြားရသဖြင့် “ဘဝဘဝထောင်ဖြင့်လည်း အပါယ်ဝဋ်မှ လွတ်ဖို့မမြင်၊ အရှင့်သားလာလျှင် အားလုံးအပ်၊ ရဟန်းပြုမည်” ဟု ကြံပြန်သည်။</p> <p>၂-ဦးသား စားသောက်ပြီး၍ ချမ်းသာရာ၌နေစဉ် ပိပ္ပလိက “ဘဒ္ဒါ၏ အိမ်ပါပစ္စည်း၊ ဤအိမ်ရှိ ပစ္စည်းအားလုံးကို ဘဒ္ဒါအား အပ်ပါ၏၊ ငါရဟန်းပြုတော့အံ့” ဆိုရာ ဘဒ္ဒါကလည်း “အရှင့်သားအလာကို စောင့်နေပါသည်၊ ဘဒ္ဒါလည်း ရဟန်းပြုပါမည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p><b>ပြတ်ရဟန်းဘဝ ဖြည့်စွက်နိုင်ကြပေပြီ</b>။ ။ ၂-ဦးသားတို့သည် ဘဝ ၃-ပါးကို မီးလောင်အိမ်အလား မှတ်ထားကြလျက် ဈေးမှ သင်္ကန်းသပိတ်များ ဆောင်ယူ၍ အချင်းချင်း ဆံပင်များကိုဖြတ်ကာ “ငါတို့ ရဟန်းအဖြစ်ကား လောက၌ရှိသော ရဟန္တာများကို ရည်ညွှန်းပါသည်” ဟုဆို၍ ရဟန်းပြုကာ ပြာသာဒ်မှဆင်းကြသည်၊ အိမ်ရှိ အလုပ်သမားများ မည်သူမျှ မမှတ်မိကြပါ။</p> <p>အလုပ်သမားရွာမှ လူအများကမူ မှတ်မိ၍ ငိုကြွေးတားဆီးကြသည်။ “ဘဝ ၃-ပါးကို မီးလောင်အိမ်အလား မှတ်ထင်၍ ရဟန်းပြုကြသည်၊ သင်တို့အားလုံး အခိုင်းအစေအဖြစ်မှ လွတ်လပ်စွာ အသက်မွေးကြ” ဟုဆိုပြီး ထွက်သွားကြသည်၊ မထေရ်သည် နောက်မှလာသော ဘဒ္ဒါကိုမြင်၍ “ဇမ္ဗူဒိပ်အပြင်ဝယ် အလှမယ်ဖြစ်သော ဘဒ္ဒါ ငါ့နောက်ကလိုက်နေလျှင် ရဟန်းပြု၍သော်မှ မခွဲနိုင်တဲ့လင်မယား” ဟု ဆိုစရာဖြစ်နေသည်၊ “ငါတို့ကိုပြစ်မှား၍ အချို့ အပါယ်လားနိုင်၏၊ ဘဒ္ဒါကို ထားသွားမှ သင့်မည်” ဟုကြံကာ လမ်း ၂-ခွသို့ရောက်လျှင် ပိပ္ပလိမထေရ်က အကြောင်းစုံ ပြောပြသည်။<br> <b>ချစ်ခင်ပေါင်းသင်း</b>။ ။ “မာတုဂါမသည် ရဟန်းများ၏ အညစ်အကြေး ဖြစ်ပါသည်၊ ရဟန်းဖြစ်လျက် မခွဲနိုင်ဟု အပြစ်တင်ဖွယ်ရာပါ” ဟု ဘဒ္ဒါကလည်း ဤသို့လျှောက်ထားကာ ၅-နေရာကို တည်ခြင်းဖြင့် ရှိခိုးလျက် “ကမ္ဘာတသိန်းဖွဲ့ထားတဲ့မိတ် ယနေ့ပြတ်ပါပြီ”<br> <br>စာမျက်နှာ-63 <hr> ဟု လျှောက်ထား ခွဲသွားသည်နှင့်တပြိုင်နက် မြေကြီးသည် “စကြဝဠာတောင်၊ မြင်းမိုရ်တောင်တို့ကို ဆောင်နိုင်စွမ်းရှိသော်လည်း အရှင်နှစ်ပါးတို့ဂုဏ်ကို မဆောင်စွမ်းနိုင်တော့ပါ” ဆိုသည့်အနေ မြည်ဟည်းတုန်လှုပ်လေသည်။</p> <p>ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော် ဂန္ဓကုဋီတိုက်၌နေသော ဘုရားရှင်သည် ၂-ဦးသားတို့၏ ဂုဏ်ကြောင့် မြေလှုပ်ခြင်းကို သိတော်မူသဖြင့် “ငါဘုရားလည်း ချီးမြှောက်သင့်သည်” ဟုကြံကာ ၃-ဂါဝုတ်ခရီးကိုကြို၍ ရာဇဂြိုဟ်နှင့် နာဠန္ဒအကြား ညောင်ပင်ရင်း၌ ဘုရားအသွင်ယူကာ အတောင်-၈၀ ရောင်ခြည်တော်လွှတ်လျက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူသည်။</p> <p>မဟာကဿပ (ပိပ္ပလိ) ထေရ်သည် “ငါရည်ရွယ်၍ ရဟန်းပြုသော ငါ့ဆရာဘုရား” ဟု ဤသို့သိကာ ၃-နေရာတို့၌ ရှိခိုးပြီး “မြတ်စွာဘုရားသည် တပည့်တော်၏ဆရာ၊ တပည့်တော်သည် မြတ်စွာဘုရား၏တပည့်ပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ကဿပ၊ ဤသို့သောရိုသေမှုမျိုး မြေကြီးအားပြုလျှင် မြေကြီးခံနိုင်မည်မဟုတ်၊ ငါဘုရားအားမူ မွှေးညင်းသော်မှ မလှုပ်စွမ်းနိုင်၊ ထိုင်လေကဿပ၊ သင့်အား ငါဘုရား၏ အမွေပေးမည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဩဝါဒ ၃-မျိုးဖြင့် ရဟန်းပြုပေးတော်မူသည်။</p> <p>မဟာကဿပကို နောက်ပါခေါ်၍ ညောင်ပင်ရင်းမှ ဘုရားရှင် ပြန်ကြွတော်မူရာ အနည်းငယ်ရောက်လတ်သော် လမ်းမှဖဲ၍ သစ်ပင်ရင်း၌ ထိုင်လိုသောအမူအရာ ပြတော်မူသည်၊ မဟာကဿပသိသဖြင့် သူ့ခြုံထည် ဒုကုဋ်ကို ၄-ခေါက်ခေါက် ခင်းပေးရာ ဘုရားရှင်သည် ထိုင်တော်မူလျက် “ကဿပ၊ သင့်ဒုကုဋ်ပိုင်း နူးညံ့သည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်၊ “ငါ့ဒုကုဋ်ကို ဘုရားရှင် ဝတ်ရုံလိုနေသည်” ဟု ဤသို့သိသော မဟာကဿပက “ဝတ်ရုံတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ရာ “သင် ဘာကိုရုံမလဲ” ဟု ပြန်မေးတော်မူသည်။<br> <b>မြေငလျင်တုန်ဟည်း</b>။ ။ “အရှင်ဘုရားတို့၏ ဒုကုဋ်ကိုရလျှင် ဝတ်ရုံပါမည်”၊ “ငါဘုရားသုံးပြီး ဆွေးနေသောဒုကုဋ်ကို ဆောင်စွမ်းနိုင်ပါမည်လော၊ ဤသင်္ကန်းကို ပံသုကူကောက်သောနေ့၌ ရေအဆုံးတိုင် မြေလှုပ်သည်၊ အနည်းငယ်သောဂုဏ်ဖြင့် ဤသင်္ကန်းကို မဆောင်စွမ်းနိုင်၊ အကျင့်လုပ်ငန်းဖြည့်စွမ်းနိုင်သော ပံသုကူဆောင် အရှင်မြတ်သည်သာ ခံယူသင့်သည်” ဟု တောင်းခံချက်ကို ပြန်မိန့်ပြီး သင်္ကန်းချင်း ဖလှယ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-64 <hr> “ဘုရားရှင်၏ ကိုယ်ရုံသင်္ကန်းကို သာဝကအား ပေးဖူးသည်မရှိ၊ တပည့်တော်သည် အရှင်ဘုရားတို့၏ဂုဏ်ကို ဆောင်နိုင်စွမ်း မရှိတော့ပါ” ဟု စေတနာမရှိသော မြေကြီးသည် မဆိုသော်လည်း ဆိုသည့်အလား ချောက်ချားတုန်လှုပ်သည်၊ မဟာကဿပသည် ဘုရားရှင်၏ အချီးအမြှောက်ကို ရသော်လည်း မမြင့်မောက်ဘဲ ဓုတင် ၁၃-ပါး ဆောက်တည် အားထုတ်ရာ ၇-ရက်မျှသာ ပုထုဇဉ်အဖြစ်၊ ၈-ရက်မြောက် အရုဏ်၌ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့် ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ကဿပသည် လနှယ်ပမာ ဒကာ ဒကာမများကို ချဉ်းကပ်သည် စသော သုတ်တို့ဖြင့် မထေရ်ကို ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူသည်၊ ယင်းကဿပသံယုတ်ကိုပင် အကြောင်းဖြစ်ရပ်ပြုပြီး ဧတဒဂ်ရာထူး ချီးကျူးတော်မူသည်။</p> <h3>၅။ ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ရှိ ရဟန်းတို့တွင် အနုရုဒ္ဓါသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p><b>တန်ဆောင်ဆီမီး</b>။ ။ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် မထင်မရှားသော သူကြွယ်ဖြစ်စဉ် ရဟန်းတပါးကို ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ်ထားသည်ကို အားကျပြီး ၇-ရက် ဆွမ်းသင်္ကန်းအလှူကြီးပြု၊ ယင်းဆုတောင်းသည်၊ ပဒုမုတ္တရဘုရား နိဗ္ဗာန်ဝင်စံ၍ တည်ထားသော ၇-ယူဇနာရှိ ရွှေစေတီ၌လည်း သံဃာများ အမိန့်အရ ဒိဗ္ဗစက္ခု၏ ပုရိကမ်ကုသိုလ်ဖြစ်အောင် ဆီမီး ၁၀၀၀ ရှိသော မီးသစ်ပင် ၁၀၀၀ စသည်ဖြင့် အလင်းရောင်ကုသိုလ် များစွာပြုသည်။</p> <p>အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု၊ နတ်လူတို့၌ ကျင်လည်ပြီး ကမ္ဘာတသိန်းလွန်၍ ကဿပဘုရားပွင့်တော်မူစဉ် ဗာရာဏသီပြည်၌ သူကြွယ်ဖြစ်လာသည်၊ ကဿပဘုရား၏ တယူဇနာရှိ သာရီရိကစေတီတော်၌ ပတ်ပတ်လည် ဆီမီးညှိထွန်းပူဇော်ကာ အထူးအားဖြင့် ဆီမီးထွန်းထားသော ကြေးခွက်ကို ခေါင်းဖြင့်ရွက်၍ တညလုံး စေတီကို လှည့်ပတ်သွားလာ ပူဇော်သည်၊ အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု နတ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ဒါနလက်နက် ဆင်းရဲဖျက်</b>။ ။ ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည်၌ပင် အန္နဘာရ သူဆင်းရဲဖြစ်လာပြီး သုမနသဌေးကို အမှီပြုနေရသည်၊ ယင်းသဌေးကား အထီးကျန် သူတောင်းစား ဧည့်သည် ခရီးသွားတို့အား နေ့စဉ် အိမ်တံခါး၌ ဒါနဝတ်တည်ထားသည်၊ သူဆင်းရဲများကို ချီးမြှောက်လေ့ရှိသော ဥပရိဋ္ဌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါသည် ဂန္ဓမာဒနတောင်၌ သမာပတ်ဝင်စားရာမှ ထတော်မူပြီး အန္နဘာရ အလုပ်သမား အလုပ်ခွင်မှ အိမ်ပြန်အဝင် ရွာတံခါးဝ၌ သပိတ်ပိုက် ရပ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-65 <hr> အန္နဘာရသည် အရှင်မြတ် ဆွမ်းမရသေးပုံကိုသိ၍ “ဤနေရာ ခဏဆိုင်းပါ ဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၊ အိမ်ပြန်၊ သူ့အတွက်ထားသော ထမင်းကို အမျိုးသမီးအား ယူစေပြီး အရှင်မြတ်အား လှူခိုင်းသည်၊ လိမ္မာသောအမျိုးသမီးသည် သူမအတွက်ပါ ထမင်းလှူသည်၊ “သူဆင်းရဲဘဝမှ လွတ်ရပါလို၏” ဟု အန္နဘာရ ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <p><b>သဒ္ဓါကြည်အေး</b>။ ။ အန္နဘာရခင်းပေးသော အပေါ်ရုံအခင်း၌ ထိုင်ကာ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး အရှင်မြတ် အနုမောဒနာပြု၍ ပြန်ကြွသောအခါ သုမနသဌေး၏ ထီးချက်စောင့်နတ်က “အဟော ဒါနံ၊ ပရမဒါနံ၊ ဥပရိဋ္ဌေ သုပ္ပတိဋ္ဌိတံ- ဥပရိဋ္ဌပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မြတ်၌ ကောင်းစွာတည်သော အန္နဘာရသူဆင်းရဲ၏ ဆွမ်းအလှူသည် အံ့ဩဖွယ်ရာအမြတ်ဆုံး အလှူပါတကား” ဟု ၃-ကြိမ် ကောင်းချီးပေးသည်။ “ငါအမြဲကုသိုလ်ပြုနေသည်၊ ယခုမှ ကောင်းချီးပေးရသလော” ဟု သဌေးက မေးရာ နတ်က “သင့်အလှူကို ကောင်းချီးမပေးပါ၊ အန္နဘာရရဲ့ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား ဆွမ်းအလှူကို ကြည်ညို၍ ကောင်းချီးပေးပါသည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p> “အံ့ဩစရာပဲ၊ ဤမျှအချိန်အထိ ငါ့အလှူတွေက နတ်ကို ကောင်းချီးပေးဖို့ မတတ်နိုင်၊ ငါ့ကိုမှီနေရတဲ့ အန္နဘာရရဲ့ ဆွမ်းတကြိမ်အလှူကို နတ်က ကောင်းချီးပေးသည်။ အန္နဘာရကို သင့်တော်အောင်ပေးပြီး သူ့ဆွမ်းကို ငါ့ဆွမ်းဖြစ်အောင် ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး အကြောင်းစုံမေးကာ “ငါ့အသပြာယူ၍ ယင်းဆွမ်းကို ငါ့အား ပေးပါ” ဟု တောင်းသည်။ မပေးပါ၊ တထောင်အထိ တိုးပေးသော်လည်း မပေးသဖြင့် “ဆွမ်းကိုမပေးပါနှင့်၊ ငွေ ၁၀၀၀ိ ယူ၍ ကုသိုလ်အဖို့ကိုသာ ပေးပါ” ဟု တောင်းပြန်သည်။</p> <p><b>ပထမစေတနာ</b>။ ။ “ပေးသင့် မပေးသင့် မသိပါ၊ အရှင်မြတ်ကို မေးပြီး သင့်လျှင်ပေးပါမည်” ဟု ပြန်ပြောကာ အရှင်မြတ်နောက် အမှီလိုက်မေးလျှောက်သည်၊ “အိမ်ခြေ တရာရှိ ရွာဝယ် တအိမ်၌ ထွန်းထားသော ဆီမီးကို အခြားအိမ်များကလာ၍ မီးကူးကြရာ မူလဆီမီး၏ အရောင်အလင်း မလျော့ရုံမျှမက တိုး၍ပင်လာသည်” ဟု ဥပမာပြ၍ မိန့်ကြားရာ သဘောကျပြီး သဌေးအား ကုသိုလ်အဖို့ ပေးလိုက်သည်။</p> <p>သဌေးက ငွေ ၁၀၀၀ိ ပေးသည်ကို “သဒ္ဓါ၍ ပေးပါသည်၊ အရောင်းမဟုတ်ပါ” ဟု အန္နဘာရက ပြန်ပြောပြပြီး မယူဘဲနေရာ “သင်က သဒ္ဓါ၍ပေးသလို ငါကလည်း သင့်ဂုဏ်ကို<br> <br>စာမျက်နှာ-66 <hr> ပူဇော်၍ပေးသည်” ဆိုမှ ယူထားလိုက်၏၊ အိမ်မှုကိစ္စလည်းမလုပ်ရတော့ဘဲ သီးခြားအိမ်ရကာ “လိုသမျှယူ” ဟုလည်း သဌေးကမိန့်သည်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား လှူခြင်းမည်သည် နေ့ချင်းပင် အကျိုးရ၍ ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်သည်။</p> <p><b>ရွှေငွေရတနာ</b>။ ။ ထိုနေ့ပင် အန္နဘာရကို သဌေးခေါ်ပြီး နန်းတော်သွားရာ သူ့ဘုန်းကံကြောင့် သဌေးကို မင်းက မကြည့်၊ အန္နဘာရကိုသာ ကြည့်သဖြင့် သဌေးက မေးလျှောက်ရာ “မမြင်ဖူး၍ကြည့်သည်” ဟု မင်းကမိန့်သည်။ “ကြည့်သင့်သောဂုဏ်ရှိပါသည်၊ သူ့အတွက် မစားဘဲ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား လှူသဖြင့် ငွေ ၁၀၀၀ိ ရပါသည်” စသည်ဖြင့် လျှောက်ရာ “ငါ့ထံမှလည်း ရသင့်သည်၊ ငါလည်းပူဇော်မည်” ဆိုပြီး ငွေ ၁၀၀၀ိ ပေးပြန်သည်။</p> <p>အိမ်နေရာပါပေးသဖြင့် နေရာကိုသုတ်သင်ကြရာ ပေါက်တူးထိသော နေရာတိုင်း လည်ချင်းထိနေသော ရွှေအိုးများကိုတွေ့၍ မင်းအားလျှောက်ထားတူးကြရာ အောက်သို့ မြုပ်သွားသည်၊ မင်းက “အန္နဘာရစကားနဲ့ တူးကြ” ဆိုမှ မှိုငုံကြီးများ ယူရသလို ရကြပြီး မင်းနန်းတော်၌ ပုံထားကြသည်။</p> <p>အမတ်များကိုခေါ်၍ “ဤမျှဥစ္စာများသူ သဌေး ဤမြို့မှာ ရှိ၊ မရှိ” မင်းကမေးရာ မရှိဟု ဖြေကြသဖြင့် ဓနသေဋ္ဌိသဌေးဘွဲ့ဖြင့် ထီးဖြူကိုပေးလိုက်သည်၊ ကောင်းမှုပြု၊ လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည် အမိတ္တောဒန သာကီဝင်မင်းသား အနုရုဒ္ဓါဖြစ်လာသည်၊ မဟာနာမ်၏ညီအရင်းဖြစ်၍ ဘုရားရှင်၏ (ဘထွေးသား) ညီဝမ်းကွဲဖြစ်သည်။</p> <p><b>မရှိမုန့်တောင်းသော အနုရုဒ္ဓါမင်းသား</b>။ ။ မရှိစကားနားမလည်အောင် မိခင်က အချည်းနှီးရွှေခွက်ကို အခြားရွှေခွက်တခု ဖုံး၍ ပို့စေရာ လမ်း၌ နတ်များက မုန့်ထည့်ထားကြသည်၊ ဥတုအလိုက် ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်တို့၌ ကချေသည်မများ ခြံရံကာ နတ်စည်းစိမ်တမျှ ခံစားရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလောင်း တုသိတာမှ စုတေ၍ ကပိလဝတ်ပြည် သုဒ္ဓေါဒနမင်း၏သားဖြစ်ကာ ၂၉-နှစ်တွင် တောထွက်၊ ၃၅-နှစ်တွင် ဘုရားဖြစ်၊ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ သတ္တာဟ ၇-ပြန် စံတော်မူပြီး မိဂဒါဝုန်ကြွ၊ ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ဟော၊ ရာဇဂြိုဟ်ကြွတော်မူသည်။</p> <p>သားတော်ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ရောက်ကြောင်းသိ၍ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးက ၁၀၀၀ စီ အခြံအရံရှိသော အမတ် ၂၀ ယောက်ကို ပင့်လွှတ်ရာ အားလုံး ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း<br> <br>စာမျက်နှာ-67 <hr> ဖြစ်သွားကြသည်၊ ကာဠုဒါယီပင့်တော့မှ ရဟန်း ၂-သောင်းခြံရံကာ ကပိလဝတ်ကြွ၊ ဆွေမျိုးများကို တန်ခိုးပြာဋိဟာ များစွာပြကာ ကြည်ညိုစေပြီး တရားရစေသည်၊ နောက်နေ့ မြို့တံခါး၌ ရပ်တော်မူပြီး ရှေးဘုရားရှင်တို့၏ အလေ့အကျင့်ကို ဆင်ခြင်တော်မူသည်။</p> <p>ရှေးဘုရားရှင်များ ဆွမ်းခံကြွပုံကိုမြင်၍ ဆွမ်းခံကြွစဉ် ရောက်လာသော ခမည်းတော် မင်းကြီးအား တရားဟောသည်၊ နောက် နန်းတော်ပင့်၍ ကြွချီကာ ဆွေမျိုးများ ချီးမြှောက်၊ ရာဟုလာအား ရှင်ပြုပေးပြီး မလ္လတိုင်း အနုပိယသရက်တောသို့ ကြွတော်မူသည်။</p> <p><b>သာကီဝင်မင်းသား</b>။ ။ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် သာကီဝင်မင်းများကို စည်းဝေးစေ၍ “ငါ့သား လူ့ဘဝဆိုလျှင် စကြာမင်းဖြစ်၍ မင်းအပေါင်းခြံရံနေမည်၊ ယခုဘုရားဖြစ်၍ မင်းသား ရဟန်းများခြံရံသင့်သည်၊ ထို့ကြောင့် ရဟန်းပြုကြပါ” ဟုမိန့်သဖြင့် မင်းသား ၁၀၀၀ တပြိုင်နက် ရဟန်းပြုကြသည်။</p> <p>အစ်ကို မဟာနာမ်က ညီအနုရုဒ္ဓါအား “အများရဟန်းပြုကြပြီ၊ ငါ့ညီ ရဟန်းပြုမလား၊ ငါပဲပြုရမလား” မေးရာ သံသရာဝဋ်ကို စက်ဆုပ်၍ “ကျွန်ုပ်ပင်ပြုပါမည်” ဟု ပြောပြီး (မိမိအပါအဝင် ၇-ယောက်မြောက်) အနုရုဒ္ဓါရဟန်းပြုလာသည်။</p> <p>အနုပိယသရက်တောသို့သွား ရဟန်းပြုသူများတွင် ထိုနှစ်ဝါအတွင်း ဘဒ္ဒိယထေရ် ရဟန္တာဖြစ်ပြီး အနုရုဒ္ဓါ ဒိဗ္ဗစက္ခုရကာ ဒေဝဒတ် သမာပတ် ၈-ပါး ပြည့်စုံ၍ အာနန္ဒာ သောတာပန်တည်သည်၊ ဘဂုနှင့် ကိမိလထေရ်တို့ နောက်မှ ရဟန္တာဖြစ်ကြ၏၊ အနုရုဒ္ဓါထေရ်ကား ရှင်သာရိပုတ္တရာထံမှ ကမ္မဋ္ဌာန်းယူ၊ စေတိယတိုင်း ပါစိနဝံသ မိဂဒါဝုန်သွား တရားအားထုတ်ရာ မဟာပုရိသဝိတက် ၇-ပါး ကြံပြီး၍ ၈-ခုမြောက် ဝိတက်၌ ခက်ခဲနေစဉ် ဘုရားရှင်ကြွလာဟောပြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ကောင်းကင်ပျံတက်၍ ဘေသကလာတောသို့ ပြန်ကြွစဉ်ပင် တေဝိဇ္ဇပတ္တရဟန္တာဖြစ်သည်၊ ဆွမ်းစားချိန်မှအပ ကြွင်းကာလ၌ အာလောကကသိုဏ်းပွားပြီး သတ္တဝါများကို ဒိဗ္ဗစက္ခုဖြင့် မပြတ်ကြည့်လေ့ရှိ၊ ဆုတောင်းလည်းရှိ၍ နောင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဘုရားရှင်က ဒိဗ္ဗစက္ခုဧတဒဂ် ပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၆။ အမျိုးမြတ်၌ဖြစ်သော ရဟန်းတို့တွင် ကာဠိဂေါဓာ မည်သော သာကီဝင်မင်းသမီး၏သား ဘဒ္ဒိယသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>စာမျက်နှာ-68 <hr> <b>ဘဝငါးရာ</b>။ ။ ဘဒ္ဒိယကား အရှင်အနုရုဒ္ဓါနှင့်အတူ ရဟန်းပြုသူတည်း၊ သူ့မိခင်ကား သာကီဝင်မင်းသမီးများတွင် အရွယ်အကြီးဆုံးဖြစ်သည်၊ ဘဒ္ဒိယပင် မင်းပြုလှည့်ရောက်လာရာ မင်းအဖြစ်ပယ်၍ ရဟန်းပြုနိုင်သဖြင့် အမျိုးမြတ်တို့တွင် အမြတ်ဆုံးဆိုရသည်၊ ရှေးဆုတောင်းအားဖြင့် ဘဝငါးရာအဆက်မပြတ် မင်းပြုခဲ့သောကြောင့်လည်း အမြတ်ဆုံး ဆိုနိုင်သေးသည်။</p> <p><b>အမျိုးမြတ်</b>။ ။ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် သဌေးမျိုး၌ဖြစ်သော ဘဒ္ဒိယအလောင်းသည် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၊ ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ကောင်းမှုပြု၊ ဤဆုတောင်းခဲ့သည်။ အမျိုးမြတ်၌ဖြစ်ကြောင်း ကောင်းမှုကံဖြစ်သော တရားဟောနေရာများ ပြုပြင်ခင်းကျင်းခြင်း၊ တရားဟောပလ္လင်လှူခြင်း၊ ဥပုသ်အိမ်၌ ဆီမီးလှူခြင်းများကို အသက်ထက်ဆုံးပြု၊ နတ်လူတို့၌ ကျင်လည်ပြီး ကဿပဘုရားနှင့် ဂေါတမဘုရား အကြားတွင် ဗာရာဏသီပြည် သူကြွယ်အိမ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p>ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ ကြွလာပြီး ဗာရာဏသီပြည် ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းနား၌ အမြဲဆွမ်းဘုဉ်းပေးကြရာ ထိုနေရာ၌ ကျောက်ဖျာ ၈-ချပ်ခင်း၍ အသက်ထက်ဆုံး ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို ပြုစုသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည် မင်းမျိုး၌ ဖြစ်လာပြီး မင်းသား ၆-ဦးတွင် တဦးပါဝင်သည်၊ ဘုရားရှင် အနုပိယတော၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းပြု၊ ရဟန္တာဖြစ်၍ နောင် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ အမျိုးမြတ် ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>၇။ အသံသာယာသော ရဟန်းတို့တွင် လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p><b>ဗျာဒိတ်တော်ရ</b>။ ။ အရပ်နိမ့်၍ လကုဏ္ဍကမည်သော ဘဒ္ဒိယကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးမျိုး၌ဖြစ်စဉ် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၍ ၇-ရက် ဘုရားနှင့် သံဃာအား ကောင်းမှုပြု၊ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် စိတ္တပတ္တ ဥဩငှက်ဖြစ်၍ ခေမမိဂဒါဝုန်၌နေစဉ် ဟိမဝန္တာမှ သရက်သီးရလာသောနေ့ ဘုရားရှင်ကို သံဃာနှင့်တကွ ဖူးမြင်ခိုက် ဘုရားရှင်သပိတ်၌ သရက်သီးထည့်လှူသည်၊ ထိုနေရာ၌ပင် ဘုဉ်းပေးသော ဘုရားရှင်ကို ကြည်ညိုဦးတင်ပြီးမှ မိမိအသိုက်ပြန်ကာ ၇-ရက်ပတ်လုံး ပီတိသုခဖြင့် အချိန်ကို ကုန်စေသည်။ ဤကံကြောင့် အသံချိုသာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-69 <hr> <b>အရပ်ပုကြောင်း</b>။ ။ ကဿပဘုရားရှင်၏ သာရီရိကစေတီ တည်ဆောက်ရေး၌ ပမာဏကို ပြောဆိုကြရာ “၇-ယူဇနာ၊ ၆-ယူဇနာ ကြီးလွန်းသည်” ဤသို့ အားလုံးပယ်ပြီး “နောင်ခါ သုတ်သင်လွယ်အောင် တမုခ်တမုခ် တဂါဝုတ်စီ ၄-မုခ်ဆိုက စေတီလုံးပတ် တယူဇနာ ဖြစ်သည်၊ အမြင့်လည်း တယူဇနာတည်မည်” ဟု ဘဒ္ဒိယအလောင်း လက်သမားဆရာကြီး၏ ဤစကားကို အားလုံးလက်ခံ အတည်ပြုကြသည်။</p> <p>ပမာဏမပြုကောင်းသော ဘုရားရှင်အား ပမာဏပြုမိသော ကံကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ ပုကွပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် သဌေးမျိုး၌ဖြစ်သည်၊ ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ်က တရားနာ၊ သဒ္ဓါဖြစ်ပြီး ရဟန်းပြု၊ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၊ ဤဧတဒဂ်ကိုလည်း ရသည်။</p> <h3>၈။ ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ ရဲရင့်စွာ ကျုံးဝါးမြွက်ဆိုနိုင်သူ ရဟန်းတို့တွင် ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p><b>ကျုံးဝါးမြွက်ဆိုပုံ</b>။ ။ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်သောနေ့၌ သံကောက်သော့ကို ယူပြီး ကျောင်းစဉ် ပရိဝုဏ်စဉ်သွားကာ “မဂ်ဖိုလ်အရာ ယုံမှားရှိလျှင် တပည့်တော်ကို မေးပါ” ဟု ပြောဆိုလှည့်လည်သည်၊ ဘုရားရှင် ရှေ့တော်မှာပင် “ဤသာသနာ၌ တပည့်တော် ပြုသင့်သမျှကိစ္စ အထွတ်အထိပ် ရောက်ပါပြီဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသောကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်ရသည်။</p> <p><b>တိရစ္ဆာန်လည်း မဟာကုသိုလ်</b>။ ။ အရှင်ကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် တောင်ခြေနေ ခြင်္သေ့ဖြစ်သည်၊ ခြင်္သေ့ အစာရှာသွားချိန် ဘုရားရှင်သည် ခြင်္သေ့ဂူဝင်ပြီး ကောင်းကင်၌ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူကာ သမာပတ်ဝင်စားသည်၊ ခြင်္သေ့ပြန်လာပြီး ဂူတံခါးမှ ရပ်ကြည့်စဉ် ဂူတွင်း၌ ဘုရားကိုမြင်၍ “ငါ့နေရာ လာနေဝံ့သူ ယောကျ်ားမြတ် ဖြစ်ရမည်၊ ဂူတွင်းထိုင်ကာ ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါ ဖြာဖြာတင့်တယ် အံ့ဖွယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါမမြင်ဖူးပါ၊ အမြတ်ဆုံး အပူဇော်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်လိမ့်မည်၊ စွမ်းအားအလျောက် ပူဇော်သင့်သည်” ကြံပြီး ရေပန်း ကုန်းပန်းတို့ဖြင့် နေရာခင်းပူဇော်ကာ တညလုံး ရှိခိုးနေသည်၊ နောက်နေ့ ပန်းဟောင်းပယ် ပန်းသစ်များဖြင့် ပူဇော်သည်။</p> <p>၇-ရက်လုံး ပူဇော်ကာ ကြီးစွာသော ပီတိသောမနဿကို ဖြစ်စေပြီး ဂူတံခါး၌ စောင့်ရှောက်သည်။ သမာပတ်မှထ၍ ဂူတံခါး၌ ဘုရားရပ်တည်စဉ် ၃-ကြိမ် လက်ယာရစ်</p> <p>စာမျက်နှာ-70 <hr> လှည့်၍ ၄-နေရာ ရှိခိုးသည်၊ ဘုရားရှင်သည် “ခြင်္သေ့အတွက် ဥပနိဿယအကြောင်း ကောင်းကောင်း ဖြစ်လောက်ပြီ” ဟု ကြံ၍ ကောင်းကင်ခရီးမှ ကျောင်းတော်သို့ ပြန်ကြွသည်။</p> <p>ခြင်္သေ့သည် ဘုရားရှင်နှင့် ကွေကွင်းခြင်းဖြင့် ဒုက္ခရောက်ကာ ကွယ်လွန်ပြီး ဟံသာဝတီမြို့ သဌေးသားဖြစ်လာသည်၊ ဘုရားတရားကြားနာစဉ် ရဲရင့်စွာ ကျုံးဝါးမြွက်ဆိုနိုင်သော ရဟန်းတစ်ပါးကို အားကျ၍ ၇-ရက်ပတ်လုံး ကုသိုလ်ပြု၊ ယင်းဆုတောင်းသဖြင့် ဘုရားရှင်ကလည်း ဗျာဒိတ်စကား မိန့်ကြားသည်။</p> <p><b>ဘာရဒွါဇ၏ လျှပ်ပေါ်သောသဘော</b>။ ။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ပုဏ္ဏားသဌေးသား ဘာရဒွါဇ ဖြစ်လာပြီး ဗေဒပါရဂူဖြစ်ကာ တပည့် ၅၀၀ အား ပို့ချသင်ကြားပေးသည်။ ဘာရဒွါဇကား အကြီးအမှူးဖြစ်၍ ပင့်ဖိတ်ရာတို့၌ ဆွမ်းအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်ပင် ခံယူရသည်။ အနည်းငယ် လျှပ်ပေါ်သော သဘောရှိရကား “ယာဂုဘယ်မှာ၊ ဆွမ်းဘယ်မှာ” ဟု သွားလေရာရာ၌ ငုံ့မျှော်ကာ သွားတတ်၍ ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇဟု ထင်ရှားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ရောက်စဉ် ရဟန်းပြု၊ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကာ သံကောက်သော့ယူ၍ ကျောင်းစဉ် ပရိဝုဏ်စဉ်သွားကာ “မဂ်ဖိုလ်အရာ ယုံမှားသူများရှိက မေးပါ” ဟု ကြွေးကြော်လှည့်လည်သည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသည် ဝါးလုံးများဆက်ကာ ကောင်းကင်၌ ချိတ်ထားသော စန္ဒကူးနှစ်သပိတ်ကို တန်ခိုးဖြင့်ယူ၍ ကောင်းချီးပေးသော လူများခြံရံကာ ကျောင်းသို့သွား၊ ဘုရားလက်တော်၌ ကပ်လှူသည်၊ သိလျက်ပင် ဘုရားရှင်က မေးသဖြင့် အကြောင်းစုံ ပြန်လျှောက်ရာ “ဤသို့ ထူးမြတ်သောတရားကို လူများအား ပြသခြင်းသည် မသင့်တာပြုတာပဲ” ဟု ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “လူများအားပြလျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ်” ဟု ဘုရားရှင် ပညတ်တော်မူသည်။</p> <p><b>သံဃာ၌ထင်ရှားသော ဘာရဒွါဇ၏ဂုဏ် ၃-ပါး</b>။ ။ ဘာရဒွါဇထေရ်နှင့် စပ်၍—<br> ၁။ ရဟန်းကိစ္စပြီးသောနေ့ နေရာတကာကြွ၍ ကြွေးကြော်ခြင်း။<br> ၂။ ဘုရားရှင်ကို ပင့်သွားလျှောက်ခြင်း။<br> ၃။ စန္ဒကူးသပိတ်ကို တန်ခိုးဖြင့်ယူခြင်း။<br> ဂုဏ် ၃-ပါးကို သံဃာများ ပြောဆိုနေကြကြောင်း ရဟန်းများက ဘုရားလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် မသင့်တာကို ကဲ့ရဲ့၍ သင့်တာကို ချီးမွမ်းမြဲဖြစ်ရာ ဤနေရာ၌ မထေရ်၏ ချီးမွမ်းသင့်သော အကြောင်းကိုသာ ယူတော်မူ၍ သတိ သမာဓိ ပညာ ဣန္ဒြေ ၃-ပါး ပွားများလေ့လာသောကြောင့်သာ ဘာရဒွါဇရဟန်း အရဟတ္တဖိုလ်ကို ကြွေးကြော်မိန့်ကြားသည်ဟု မထေရ်ကို ချီးကျူးပြီး ဤဧတဒဂ် ချီးမြှင့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-71 <hr> ၉။ တရားဟောတတ်ကုန်သော ရဟန်းတို့တွင် မန္တာဏီပုဏ္ဏေးမသား ပုဏ္ဏသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ဗေဒင် ၃-ပုံသည် ငှက်ပျောတုံး</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားမပွင့်မီ ဟံသာဝတီပြည် ပုဏ္ဏားသဌေး ဂေါတမဖြစ်၍ ဗေဒင်နှင့်တကွ အတတ်ပညာအားလုံး တတ်မြောက်သည်၊ တပည့် ၅၀၀ အခြံအရံထား လှည့်လည်သွားလာယင်း ဗေဒင် ၃-ပုံ၏ လွတ်မြောက်ကြောင်းတရား မဖြစ်ပုံ၊ ငှက်ပျောတုံးပမာ အတွင်း၌ အနှစ်မပါပုံ၊ ဖွဲကိုထောင်း၍ ဆန်မရပုံကို မြင်သဖြင့် တပည့် ၅၀၀ နှင့်တကွ တောင်ခြေသွား ရသေ့ပြုကြသည်၊ အခြံအရံရသေ့ တသောင်းရှစ်ထောင်အထိ ရောက်လာရာ ဆရာဂေါတမ၏ အဆုံးအမ၌ တည်၍ အားလုံး အဘိညာဉ်သမာပတ် ပြည့်စုံကြသည်။</p> <p>ဂေါတမရသေ့ အိုလာချိန်၌ ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူ၍ ရဟန်းတသိန်းခြံရံလျက် ဟံသာဝတီမြို့၌ သီတင်းသုံးစဉ် ယင်းရသေ့ပရိသတ်များကို ဉာဏ်၌ ထင်လာသဖြင့် မထင်မရှား ဘုရားရှင်တစ်ပါးတည်း ဂေါတမရသေ့ထံ ကြွသွားသည်။</p> <p><b>ဗေဒင်လက္ခဏာ၏ ဂုဏ်ကျေးဇူး</b>။ ။ တပည့်များ သစ်သီးရှာသွား၍ ဂေါတမရသေ့ တစ်ပါးတည်းရှိစဉ် ကျောင်းတံခါး၌ ရပ်လာသော ဘုရားရှင်ကို ဂေါတမရသေ့သည် (ဘုရားရှင်ပွင့်နေပြီဖြစ်ကြောင်း မသိသော်လည်း) အဝေးက မြင်စဉ်ပင်— “ခန္ဓာကိုယ် အနေအထားလက္ခဏာများကို ကြည့်၍ လူ့ဘဝဆိုလျှင် စကြာမင်း၊ ရဟန်းဖြစ်လျှင် ဘုရားမြတ်စွာဧကန်သာ ဤယောကျ်ားဖြစ်ရမည်” ဟုသိ၍ မြင်မြင်ချင်း ရှိခိုး၍ “ဤနေရာ ကြွတော်မူပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၍ နေရာခင်းပေးသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ဂေါတမရသေ့အား တရားဟောနေချိန် ရသေ့များပြန်လာကြရာ နိမ့်သောနေရာ၌ သူတို့ဆရာ ဂေါတမ နေပုံကိုမြင်၍ “ငါတို့ဆရာထက်မြတ်သူ လောကမှာ မရှိ၊ ငါတို့အထက်ရှိနေရာ မြတ်သောနေရာ၌ တစ်ပါးပုဂ္ဂိုလ်ကို တွေ့နေရသည်၊ သူမြတ်စင်စစ် ဤယောကျ်ားဖြစ်မှာပဲ” ဆိုကာ ခြင်းတောင်းများ ယူလာကြသည်။</p> <h3>ဂေါတမရသေ့၏ ဂါရဝ နိဝါတမင်္ဂလာ</h3> <p>ဂေါတမရသေ့သည် ဘုရားရှေ့မှာ တပည့်တွေက သူ့ကိုရှိခိုးမှာ ကြောက်ပြီး အဝေးကပင်— “တပည့်တို့၊ ငါ့ကို မရှိခိုးကြနှင့်၊ တလောကလုံးမှာ အမြတ်ဆုံးပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ပြီး အားလုံးရှိခိုးထိုက်တဲ့ယောကျ်ား ဤနေရာမှာ ထိုင်နေသည်၊ ထိုယောကျ်ားကို ရှိခိုးကြ” ဟု ကြိုတင်မိန့်ကြားနေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-72 <hr> ရသေ့အားလုံး ဘုရားရှိခိုးပြီး သစ်သီးဆွမ်း ကပ်ကြသည်၊ ဘုရားရှင်သည် ဆွမ်းကိစ္စပြီးစီးသော် “အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူသည် ရဟန်းတသိန်းပင့်၍ လာကြစေ” ဟု ကြံတော်သဖြင့် သံဃာများ ကြွလာကြသည်။</p> <p>ဂေါတမရသေ့သည် တပည့်များအား ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများအတွက် ပန်းနေရာများ စီစဉ်စေသည်၊ ဘုရားရှင်အား ဂေါတမရသေ့ ထီးမိုးပူဇော်စဉ် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ သမာပတ်ဝင်စားကြသည်၊ နိရောဓမှ ထလတ်သော် ဓမ္မကထိကဧတဒဂ်ရ ရဟန်းအား ပန်းအနုမောဒနာတရား ဟောကြားစေသည်။</p> <h3>ဆရာချန်၍ ကျန်တပည့်များ နိဗ္ဗာန်သွားကြ</h3> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ဟောကြားပြီး အဆုံး၌ ဂေါတမရသေ့မှတစ်ပါး ၁၈၀၀၀ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြ၏၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းဖြစ်ကြ၍ ဂေါတမရသေ့ကမူ ဓမ္မကထိကဧတဒဂ်ဆုကို တောင်းရာ (ဉာဏ်တော်ဖြင့်ကြည့်ပြီး ဗျာဒိတ် ပေးတော်မူလိုက်သည်)။</p> <p>ဂေါတမရသေ့သည် အသက်ထက်ဆုံး ဘုရားရှင်ကို လုပ်ကျွေး၍ ကောင်းမှုပြု လူနတ်တို့၌ဖြစ်ကာ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်မြို့နယ် ဒေါဏဝတ္ထုပုဏ္ဏားရွာ ပုဏ္ဏားသဌေး ပုဏ္ဏလုလင်ဖြစ်လာသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရား ရာဇဂြိုဟ်သီတင်းသုံးစဉ် အရှင်ကောဏ္ဍညထေရ် ကပိလဝတ်ကြွ၍ တူပုဏ္ဏကို ရဟန်းပြုပေးပြီး နောက်တစ်နေ့ ဘုရားထံ ပြန်လာကာ ဆဒ္ဒန်အိုင်နေဖို့ခွင့်ပန်သွားသည်။ အရှင်ပုဏ္ဏကား ဦးရီးတော်အရှင်ကောဏ္ဍည နှင့်အတူ ဘုရားထံ မလိုက်ဘဲ “ရဟန်းကိစ္စပြီးမှ ဘုရားထံသွားမည်” ဟု ကြံ၍ ကပိလဝတ်မှာပင် နေခဲ့သည်။ ဆက်လက်အားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သည်။ သူ့ထံရဟန်းပြုကြသူ တပည့် ၅၀၀ လည်း အရှင်ပုဏ္ဏ၏ ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါး ဩဝါဒ၌ တည်ပြီး ရဟန္တာချည်းပင် ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>အရှင်ပုဏ္ဏ၏ တွေးခေါ်မြော်မြင် ဆောင်ရွက်စဉ်</h3> <p>တပည့် ၅၀၀ က “ဘုရားဖူးချိန်ကျပါပြီ” ဟု ဆရာပုဏ္ဏအား လျှောက်ရာ အရှင်ပုဏ္ဏက— “ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါး ငါရသည်ကို ဘုရားရှင် သိသည်၊ ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါးကို မလွှတ်ဘဲ အမြဲငါတရားဟောသည်၊ ငါသွားလျှင် အားလုံးသံဃာ ခြံရံလိုက်ပါလိမ့်မည်၊ ပရိသတ်နှင့်သွား ဘုရားမဖူးသင့်၊ သူတို့ ရှေးဦးသွားဖူးကြပါစေ” ဟု ကြံကာ ရှေ့က သွားနှင့်ပြီး ဖူးမြင်ရှိခိုးဖို့ မှာကြားလိုက်သည်။</p> <p>ရဟန်းတော် ၅၀၀ ရာဇဂြိုဟ် ဘုရားထံတော် ရောက်၍ ပဋိသန္တာရပြုပြီး ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါး ရသောရဟန်းကို မေးရာ ရှင်ပုဏ္ဏဟု ဖြေရာတွင် ထိုစကား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ကြား၍ အရှင်ပုဏ္ဏအား တွေ့မြင်လိုတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-73 <hr> အရှင်ပုဏ္ဏ ဘုရားရှင်ထံတော်ကြွ၊ ဖူးမြင်၊ တရားနာပြီး အန္ဓတောသို့ကြွ၍ သစ်ပင်ရင်း၌ နေ့သန့်စင်သည်၊ ထိုအခိုက် ရှင်သာရိပုတ္တရာရောက်လာပြီး ဝိသုဒ္ဓိ ၇-ပါး အစဉ်ကိုမေးရာ အရှင်ပုဏ္ဏက ဖြေကြားသည်၊ အချင်းချင်း ဝမ်းမြောက်ကြ၏၊ နောက်ပိုင်းတွင် ဘုရားရှင်က ဓမ္မကထိကဧတဒဂ် ပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀။ အကျဉ်းအားဖြင့် ဟောအပ်သော တရားတော်၏အနက်ကို အကျယ်အားဖြင့် ဝေဖန်တတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာကစ္စာနသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>သဒ္ဒါအနက် ၂-ချက် ဝေဖန် အရှင့်ဉာဏ်</h3> <p>ဘုရားရှင်၏ အကျဉ်းစကားကို အချို့က အနက်နှင့် စပ်၍သာ ဖြည့်စွမ်းနိုင်ပြီး အချို့ကား သဒ္ဒါနှင့်စပ်၍သာ ဖြည့်စွမ်းနိုင်သည်၊ အရှင်မြတ်ကား ၂-ပါးလုံးနှင့်စပ်ပြီး ဖြည့်စွမ်းနိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့် ယင်းဧတဒဂ်ရသည်၊ အရှင်မြတ်၏ ရှေးဆုတောင်းကလည်း ဤအတိုင်းပင်တည်း။</p> <h3>လှပ ချော ချင် ဒါနပင်တည်း</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် သူကြွယ်ဖြစ်ကာ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတစ်ပါးကို အားကျပြီး ၇-ရက်လှူ၊ ဤဆုယူသည် ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီမြို့သားဖြစ်၍ ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံလတ်သော် စေတီတော်၌ တသိန်းတန် ရွှေအုတ်ပူဇော်ပြီး “ဖြစ်လေရာရာ၌ တပည့်တော် အဆင်း ရွှေလိုဝင်းပါစေ” ဟု ဆုတောင်းခဲ့သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဥဇ္ဇေနီမြို့ ပုရောဟိတ်သား ဖြစ်လာသည်၊ ရွှေအဆင်းရှိ၍ ကဉ္စနလုလင် အနွယ်အားဖြင့် ကစ္စာန တွင်သည်၊ ဗေဒင်တတ်၍ အဖရာထူး ပုရောဟိတ်ရာထူး ရပါ၏၊ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်းက အမတ်များကို ဘုရားပင့်ခိုင်းရာ စွမ်းနိုင်သူမရှိ၍ ကစ္စာနပုရောဟိတ်ပုဏ္ဏားကိုပင် တာဝန်ပေးရာ ရဟန်းပြုခွင့်တောင်းသဖြင့် “ဘာပဲလုပ်လုပ် ဘုရားရှင်ကိုသာ ပင့်ခဲ့” ဟု မင်းက မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>သင့် မသင့်ဆင်ခြင်-မြတ်ဘုရား ဉာဏ်တော်ရှင်</h3> <p>ကစ္စာနပုရောဟိတ်သည် “ဘုရားထံသွားရာ ပရိသတ်နှင့် အလုပ်မဖြစ်” ဟုကြံပြီး မိမိအပါအဝင် ၈-ဦးသာ သွားကြသည်။ ဘုရားတရား နာကြရ၍ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာဖြစ်၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အရှင်ကစ္စာနသည် ကာဠုဒါယီထေရ်ကဲ့သို့ပင် ဘုရားရှင် ဥဇ္ဇေနီမြို့ ကြွဖို့ ခရီးကြွခြင်းဘွဲ့ ဂုဏ်ကျေးဇူး ချီးကျူးလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင် သိတော်မူသော်လည်း ဘုရားရှင်တို့မည်သည် အကြောင်းတစ်ခုခုကြောင့် မသင့်သောနေရာကို မကြွသည်သာဖြစ်သောကြောင့် “ရဟန်း၊ သင်သာသွားပါ၊ သင်သွားလျင်လည်း မင်းကြည်ညိုပါလိမ့်မည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-74 </p><hr> <h3>ပစ္စည်းမဲ့သော်လည်း သဒ္ဓါမမွဲလျှင် ဖုန်းကံရှင်ဖြစ်နိုင်သည်</h3> <p>အရှင်ကစ္စာနအပါ ရဟန္တာ ၈-ပါးသည် ဥဇ္ဇေနီမြို့ ပြန်ကြွလာရာ လမ်းခွတ်လတ် တေလပနာဠိနိဂုံး၌ ဆွမ်းခံတော်မူသည်၊ ထိုနိဂုံး၌ သဌေးသမီး ၂-ယောက်ရှိရာ တစ်ယောက်မှာ ဆင်းရဲသွားသည်၊ မိဘများလည်း မရှိတော့၍ အထိန်းတော်နှင့်နေရ၏၊ လှပ၍ ဆံပင်ကောင်းလှသည်၊ တစ်ယောက်မှာ ချမ်းသာမြဲ ချမ်းသာသော်လည်း ဆံပင်မကောင်း၍ ပထမအမျိုးသမီးဆံပင်ကို တရာ တထောင် ပေးဝယ်ဖူးသည်၊ မရပါ။</p> <p>အရှင်မြတ် ၈-ပါး ဆွမ်းမရဘဲ သပိတ်ချည့် ကြွလာကြသည်ကို ပထမအမျိုးသမီး မြင်ရာ “ငါ့မှာ ဥစ္စာမရှိသော်လည်း ဆံပင်ရှိသည်။ ဆံပင်ကို သဌေးသမီး အဝယ်လွှတ်ဖူးသည်၊ ရသမျှနှင့် ရောင်းလှူရမှာပဲ” ဟု ကြံပြီး မထေရ်များကို အိမ်သို့ အထိန်းတော်စေလွှတ်ပြီး ပင့်ထားလိုက်သည်။</p> <p>ပထမအမျိုးသမီးသည် အခန်းတွင်းဝင်၍ အထိန်းတော်အား သူ့ဆံပင်ကို ဖြတ်စေပြီး “အမေ၊ ဤဆံပင်များကို သဌေးသမီးအား ပေးပြီး သူပေးသမျှ ငွေယူခဲ့ပါ၊ အရှင်တို့အား ဆွမ်းလှူရအောင်” ဟုဆိုရာ အထိန်းတော်သည် သူမပြောတိုင်း မျက်ရည်သုတ်ပြီး ဆံပင်ယူသွားရောင်းသည်။</p> <h3>ဆံပင်ကိုဖြတ် ၈-ကျပ်နှင့်ရောင်း မင်းကတော်လောင်း</h3> <p>ရောင်းကုန်မည်သည် တန်ဖိုးရှိသော်လည်း ရောင်းချင်လွန်းလျှင် တန်ဖိုးလျှော့သည်သာဖြစ်ရာ ပေးသမျှ ၈-ကျပ်ကိုပင် အထိန်းတော် ယူလာရသည်၊ ပထမသဌေးသမီးသည် တစ်ပါး ၁-ကျပ်တန်ထား၍ အရှင်မြတ်များအား ဆက်ကပ်စေသည်။</p> <p>အခန်းတွင်း၌နေသော သဌေးသမီး၏ ဥပနိဿယကို မြင်၍ အရှင်ကစ္စာနက ခေါ်ခိုင်းရာ မထေရ်တို့၌ ရိုသေသဖြင့် တခွန်းခေါ်ရုံဖြင့် ရောက်လာရှိခိုး၊ သဒ္ဓါတိုးတော့သည်၊ လယ်ယာမြေကောင်း၌ တည်သောဆွမ်းသည် ချက်ချင်းမနှေး အကျိုးပေးရကား ရှိခိုးလိုက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ဆံပင်များ ပကတိအတိုင်း တည်ရှိကုန်တော့သည်၊ မထေရ်များ ယင်းဆွမ်းကို အလှူခံပြီး သဌေးသမီးမျက်မြင်ပင် ကောင်းကင်ပျံတက် ကဉ္စနတောဥယျာဉ်၌ ဆင်းကြသည်။ ဥယျာဉ်မှူးလျှောက်တင်ချက်အရ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်း ရောက်လာ ရှိခိုးပြီး ဘုရားရှင်ကိုမေးလျှောက်ရာ ဘုရားကိုယ်စား မိမိကို လွှတ်ကြောင်းနှင့်တကွ ဆွမ်းဆိုင်ရာမေးမှုနှင့်စပ်၍ သဌေးသမီး၏ စေတနာကို မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>စေတနာမှန်၍ အကျိုးပေးသန်သည်</h3> <p>မင်းသည် မထေရ်များအတွက် နေရာစီစဉ် ပင့်ဖိတ်ပြီး နန်းတော်ပြန်ကာ သဌေးသမီးကို ခေါ်စေပြီး မိဖုရားကြီးအရာ ထားလိုက်၏၊ မထေရ်များအားလည်း အထူးပူဇော်သည်၊ မထေရ်ထံ၌ လူများ ရဟန်းပြုကြရာ တမြို့လုံး သင်္ကန်းရောင် ထိန်ဝင်းတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-75 <hr> မိဖုရားသည်လည်း သားတယောက်ဖွားမြောက်ရာ ဂေါပါလမင်းသားဟု အမည်မှည့်သဖြင့် မိခင်သည်လည်း ဂေါပါလမိခင်ဟုတွင်ကာ အရှင်မြတ်တို့ကို ကြည်ညိုလှသဖြင့် မင်းကြီးခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ကဉ္စနတောဥယျာဉ်၌ ကျောင်းဆောက်လှူသည်။</p> <p>အရှင်ကဉ္စနသည် ဥဇ္ဇေနီတမြို့လုံးကို ကြည်ညိုစေပြီး ဘုရားထံပြန်ရောက်၍ ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဓုပိဏ္ဍိကသုတ္တန်၊ ကစ္စာနပေယျာလ၊ ပါရာယနသုတ္တန်၊ ဤ ၃-သုတ်ကို အတ္ထုပ္ပတ်ပြု၍ ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၂။ ဒုတိယဝဂ်</h3> <p>၁။ စိတ်ပြင်ပြီးသောကိုယ်ကို ဖန်ဆင်းတတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် စူဠပန္ထကသည် အမြတ်ဆုံး။<br> ၂။ ရူပါဝစရဈာန်အရာ၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာသူ ရဟန်းတို့တွင် စူဠပန္ထကသည် အမြတ်ဆုံး။<br> ၃။ အရူပါဝစရဈာန်အရာ၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာသူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာပန္ထကသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>အောင်မြင်ထူးခြား ဖန်ဆင်းမှုများ</h3> <p>အခြားရဟန်းများသည် ၄-၅ ပါးကိုသာ ဖန်ဆင်းနိုင်သည် အများမဖန်ဆင်းနိုင်၊ ပုံတူတစ်မျိုးသာထား၍ အလုပ်လုပ်ပုံတစ်မျိုးသာ ဖန်ဆင်းနိုင်သည်၊ စူဠပန္ထကကား ဆင်ခြင်မှုတစ်ခုဖြင့် ရဟန်းတထောင် ဖန်ဆင်းနိုင်သည်၊ ရဟန်း ၂-ပါးသော်မှ တစ်ပါးနှင့်တစ်ပါးမတူ၊ အလုပ်အကိုင်တစ်မျိုးစီ ဆောင်ရွက်နေသည်တို့ကို ဖန်ဆင်းနိုင်၍ ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>လမ်းမှာဖွားမြင် ညီနောင်အရှင်</h3> <p>လမ်းမှာဖွားမြင်၍ ပန္ထက အမည်ရသော ညီနောင် ၂-ဦး၊ အစ်ကိုသည် မဟာပန္ထက၊ ညီသည် စူဠပန္ထက။ ဤညီနောင် ၂-ဦးအား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သူကြွယ်ညီနောင်ဖြစ်ကာ ဧတဒဂ်ရ အရှင်မြတ်တစ်ပါးကို အားကျ၍ မဟာဒါနပြုကာ ညီက ဧတဒဂ်နှစ်ခု၊ အစ်ကိုက တစ်ခု တောင်းခဲ့သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသောအခါလည်း စေတီတော်ကို ရွှေဖြင့်ပူဇော်ကြသည်၊ ကမ္ဘာတသိန်းလွန်ပြီးအထိ မဟာပန္ထကအတွက် သီးခြားကုသိုလ် မတွေ့ရသော်လည်း စူဠပန္ထကကား ကဿပဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြု၍ အနှစ် ၂-သောင်း ဩဒါတကသိုဏ်းပွားများခဲ့သည်၊ ငါတို့ဘုရားပွင့်၍ ရာဇဂြိုဟ် ဝေဠုဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဤအရှင် ၂-ပါး ရဟန်းဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-76 </p><hr> <h3>ဘဝဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ်မှာ အံ့ဖွယ်ရာ</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဓနသေဋ္ဌိသဌေးသမီးသည် အိမ်မှာ အလုပ်သမားနှင့် ရင်းနှီးသဖြင့် မိဘများကြောက်ပြီး အရပ်တပါး ထွက်သွားကြသည်၊ ပထမသားဦးဖွားခါနီး၍ မိဘထံပြန်ဖို့ လင်ကိုပူဆာသော်လည်း မရ၊ မပြန်ဝံ့ကြောင်း သိပြီး သဌေးသမီး ပြန်လာရာ လမ်းမှာပင် သားဖွားသည်၊ ထိုအချိန် လင်ယောကျ်ားမှီလာပြီး “သားဖွားဖို့ မိဘအိမ်ပြန်တာကိစ္စပြီးမှပဲ မသွားပါနှင့်တော့ ပြန်ကြပါစို့” ပြောပြီး စိတ်တူကိုယ်မျှ ပြန်လာကြသည်။</p> <p>ဒုတိယသားဖွားခါနီးအချိန်၌လည်း မိဘထံပြန်၊ လမ်းမှာပင် ဖွားမြင်ကိစ္စပြီး၍ နောက်ကြောင်းပြန်ကြသည်၊ မဟာပန္ထကသည် “ဘကြီး ဘထွေး အဘိုး အဘွား” ဟု အခြားကလေးများ ပြောဆိုသံကိုကြား၍ မိခင်အား မေးရာ ရာဇဂြိုဟ်မြို့၌ ဓနသေဋ္ဌိသဌေး အဘိုးနှင့် ဆွေမျိုးများ ရှိကြောင်းကိုသာ ပြောသည်၊ ရာဇဂြိုဟ်မြို့သို့ မိမိမသွားရခြင်း အကြောင်းကိုကား ဖုံးထားသည်။</p> <h3>တကြောင်းမထောက် တကြောင်းထောက်ပြန် သွေးသားမှန်က ချစ်ကြင်ရ၏</h3> <p>သားများက အဖန်ဖန်မေးသဖြင့် အဘိုးအိမ်ပို့ရန် လင်မယား ၂-ဦး တိုင်ပင်ကာ ကလေးများခေါ်၍ ရာဇဂြိုဟ်မြို့နား ဇရပ်တခု၌နေပြီး သမီးသည် မြေး ၂-ယောက်ခေါ်လာကြောင်း မိဘများက သတင်းပို့သည်။ မိဘများက “သံသရာမှာ သားသမီးမတော်ဖူးသူ မရှိ၊ ဤလင်မယား ငါတို့ကို အရှက်ပွားစေသည်၊ ငါတို့ မမြင်လို၊ ဤမျှသော ဥစ္စာယူ၊ တော်ရာသွားအသက်မွေးကြ၊ မြေး ၂-ယောက်ကိုတော့ ဤအိမ်လိုက်ခိုင်း” သဖြင့် မြေး ၂-ဦး အဘိုးအိမ်မှာ နေကြရသည်။</p> <p>ညီက ငယ်သေးသဖြင့် အစ်ကိုသာ အဘိုးနှင့်အတူ ဘုရားထံသွား အမြဲတရားနာရ၍ ရှင်ပြုလိုရကား အဘိုးထံ ခွင့်တောင်းရာ “တလောကလုံး ရှင်ပြုသည်ထက် ငါ့မြေး ရှင်ပြုတာ အဘိုးအတွက် အကောင်းဆုံးပါပဲ” ဟု ပြောဆို ခွင့်ပေးပြီး ရှင်ပြု၊ အသက်ပြည့်သော် ရဟန်းပြုသည်၊ ပိဋက ၃-ပုံ သင်ယူပြီး တရားအားထုတ်ရာ အရူပဈာန် ၄-ပါးအထိရ၊ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p><b>ဝိပါက်ကြမ္မာ မလွတ်သာရှင့်</b>။ ။ ညီငယ်အား ဤချမ်းသာမျိုး ပေးလိုသဖြင့် အဘိုးထံ ခွင့်တောင်းပြီး ရှင်ပြုပေးသည်၊ ညီငယ်သည်နောင် တော်ထံ၌ “ပဒုမံ ယထာ-မမဃာ ဝါသာ” ကို ၄-လ သင်သော်လည်း မတတ်သဖြင့် “သာသနာနှင့်မတော်” ပြောပြီးနှင်ရ၊ ကျောင်းတိုက်အစွန် သွားငိုနေတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-77 <hr> ထိုအချိန် ရာဇဂြိုဟ်ဆရာဇီဝက၏ သရက်ဥယျာဉ်၌ ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးရာ သံဃာ ၅၀၀ အား ဇီဝကက ဆွမ်းစားပင့်သည်၊ နောင်တော် မဟာပန္ထကသည် ဆွမ်းညွှန်းတာဝန်ရှိသည့်အလျောက် ညီ စူဠပန္ထကကို ချန်ထားလိုက်သည်၊ စူဠပန္ထက အလွန်စိတ်ဆင်းရဲနေသည်ကို ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့်— “သင့်နောင်တော်မှာ သူတပါးအလို သိနိုင်သော ဉာဏ်မရှိ၊ သင်ကား ငါဘုရားကိုယ်တိုင် ဆုံးမထိုက်သူဖြစ်သည်” ဟု အားပေးမိန့်ကြားပြီး “ရဇောဟရဏံ ရဇောဟရဏံ” ဟု ဆုပ်နယ်ပွားများဖို့ စင်ကြယ်သော အဝတ်ပိုင်းကို တန်ခိုးဖြင့် ဖန်ဆင်းပေးလိုက်သည်။</p> <p>ဆုပ်နယ်ယင်း ညစ်သွားပုံ၊ ထမင်းအိုးလက်နှီးပမာ ဖြစ်လာပုံကိုမြင်၍ ဉာဏ်ရင့်လာသောအခါ ဖြစ်ပျက်တင်ပြီး “ဖြူစင်သော အဝတ်ပိုင်းသည် ခန္ဓာကိုယ်ကိုမှီ၍ ညစ်နွမ်းရသလို ဤစိတ်လည်း အလားတူပင်” ဆင်ခြင်ပွားများသဖြင့် ရသော ရူပဈာန် ၄-ပါးကို အခြေခံပြုကာ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ် ရတော့သည်၊ အရဟတ္တမဂ်ဖြင့်ပင် ပိဋက ၃-ပုံကို လည်းကောင်း၊ အဘိညာဉ် ၆-ပါးကို လည်းကောင်း ရတော်မူ၏၊ တယောက်က အများ၊ အများက တယောက် ဖြစ်အောင်လည်း ဖန်ဆင်းနိုင်သည်။</p> <h3>စူဠက တထောင် မတူအောင်ဖန်ဆင်း</h3> <p>နောက်နေ့ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ ၄၉၉-ပါး ဆရာဇီဝကအိမ်ရောက်၍ ယာဂုကပ်ရာ “ကျောင်းမှာ ရဟန်းတပါး ကျန်သေးသည်” မိန့်ပြီး ဘုရားရှင်က သပိတ်ကို လက်ဖြင့် ပိတ်ထားလိုက်သည်၊ ဆရာဇီဝက ခိုင်းသဖြင့် ကျောင်းသွားပင့်ရာ အပင့်မလာမီ တစ်ပါးနှင့်တစ်ပါးမတူ၊ နေထိုင်လုပ်ကိုင်ပုံလည်း မတူသော သံဃာ ၁၀၀၀ ကို စူဠပန္ထကက ဖန်ဆင်းထားသဖြင့် အပင့်ရခက်နေရကား ဇီဝကထံ ပြန်သွားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်အမိန့်အရ “စူဠပန္ထကဆိုတာ မည်သူပါလဲ” ဟု မေးလျှောက်၍ ပင့်ပြန်ရာ သံဃာ ၁၀၀၀ လုံးက “ငါ စူဠပန္ထကပဲ” ဟု မိန့်ကြပြန်သဖြင့် ပြန်သွားရပြန်သည်၊ အရိယာဖြစ်ပြီးသော ဆရာဇီဝကသည် “တန်ခိုးရှင် ရဟန်းများ” ဟု သိပြီး “ပထမဆုံး ဖြေသောရဟန်းကိုသာ ဘုရားရှင်ခေါ်တယ်ဟု လျှောက်ပြီး သင်္ကန်းစွန်းကိုင်လိုက်” ဟု မှာကြားပင့်စေမှ ၁၀၀၀ ပျောက်ပြီး တပါးတည်းပင် ရလာ၊ ဘုရားရှင်လည်း ယာဂု အလှူခံသည်။</p> <h3>လူနတ်များ အားထားရာသခင် ဘုရားရှင်</h3> <p> “၄-လ တဂါထာမရနိုင်သူကို တန်ခိုးရှင်ဖြစ်အောင် ပြုတော်မူသော ဘုရားရှင်တို့မည်သည် အလွန်လျှင် ဂုဏ်ကြီးတော်မူပါပေသည်” ဟု သံဃာတော်များ ပြောစကားနှင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-78 <hr> စပ်၍ “ငါဘုရား အဆုံးအမအတိုင်း အားထုတ်၍ လောကုတ္တရာအမွေရခြင်းသည် အံ့ဖွယ်မဟုတ်၊ ရှေးက ငါဘုရား ဉာဏ်မရင့်ကျက်သေးမီ ငါ့ဩဝါဒအတိုင်း လုပ်၍ ဤစူဠပန္ထကသည် လောကအမွေကို ရဖူးပြီ” ဟု ကြွက်သေတခု အရင်းပြုဇာတ်တော်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>စူဠသေဋ္ဌိ ဇာတ်တော်</h3> <p>ဗာရာဏသီမြို့ နိမိတ်ဖတ်ပညာရှင် စူဠသေဋ္ဌိသဌေးသည် ဗြဟ္မဒတ်မင်းထံ အခစားသွားစဉ် လမ်း၌ ကြွက်သေကိုတွေ့၍ နက္ခတ်ကြည့်ပြီး “ဉာဏ်ရှိသူသည် ဤကြွက်သေကို အရင်းပြု၍ ချမ်းသာနိုင်သည်” ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <h3>နက္ခတ်ဗေဒင် ဉာဏ်ပင်မိန့်ကြား ကောင်းကျိုးများ</h3> <p>ထိုစကား သူဆင်းရဲတဦးကြား၍ “သဌေးကြီးပြောတာဖြစ်မည်” ဟု ကြံပြီး ကြွက်သေကို ကြောင်စားဖို့ ဈေးသွားရောင်းရာ တကကဏိ(ကသပြာ၏ ၁/၄) ရခဲ့သည်။ ယင်းဖြင့် ထန်းလျက်ဝယ်ပြီး ရေအိုးတလုံးပါယူကာ တောမှလာသော ပန်းသည်များကို ထန်းလျက်ကျွေး ရေတိုက်သည်။</p> <p>တဆုပ်စီပေးခဲ့သော ပန်းသည်များ၏ ပန်းတို့ကိုရောင်းကာ ထန်းလျက်ဝယ်ပြီး ပန်းခြံသွားပြန်ရာ တဝက်သာခူးပြီးသော ပန်းခင်းတို့ကို ရသဖြင့် မကြာမီ ငွေ ၈-ကျပ် ထုပ်နိုင်တော့သည်။</p> <p>လေမုန်တိုင်းထန်သောတနေ့ ဥယျာဉ်ဟောင်းသွား၍ ထင်းများစုပြီး အိုးဖိုသို့သွားရောင်း ၁၆-ကျပ် ရပြန်သဖြင့် ၂၄-ကျပ် လုပ်နိုင်သောအခါ မြို့တံခါးနှင့် မလှမ်းမကမ်းနေရာ၌ ရေအိုးစင်ထား၍ မြက်ထမ်းသမား ၅၀၀ အား ရေတိုက်ပြန်၏၊ ကုန်းလမ်း ရေလမ်း အလုပ်သမားများနှင့်လည်း မိတ်ဖွဲ့ထားလိုက်သည်။</p> <h3>လောကအကြောင်း ပေါင်းသင်းကောင်းမှ ကြီးပွားရ၏</h3> <p> “မနက်ဖြန်ဤမြို့သို့ မြင်း ၅၀၀ နှင့် မြင်းကုန်သည်လာလိမ့်မည်” ဟု ကုန်းလမ်းအလုပ်သမားများက သတင်းပို့ရာ မြက်ထမ်းသမားများထံမှ မြက်ထုံး ၅၀၀ တောင်းပြီး ၁၀၀၀ ဖြစ်အောင် ပွားကာ ရောက်လာသော မြင်းကုန်သည်အား ရောင်းသဖြင့် ငွေ ၁၀၀၀ ကျပ် ရတော့သည်။</p> <p>၂-ရက် ၃-ရက်ကြာသော် ဆိပ်ကမ်းအလုပ်သမားက “သင်္ဘောဆိပ်မှာ သင်္ဘောကြီးဆိုက်ပြီ” ဟု လာပြောရာ ကိရိယာတန်ဆာစုံလင်သော ရထားတစီးကို ၈-ကျပ်ဖြင့် ငှားပြီး သင်္ဘောဆိပ်သို့သွား၍ လက်စွပ်တကွင်း သင်္ဘောသူကြီးအား စရန်ပေးကာ</p> <p>စာမျက်နှာ-79 <hr> မနီးမဝေးနေရာ၌ ကန့်လန့်ကာကာ၍ အခန့်စားနေလိုက်သည်။ “အပြင် ကုန်သည်များလာလျှင် ၃-ခုမြောက် ဆင့်ကြားသတင်းစကားဖြင့် လာပြောကြ” ဟု သူ့လူများကို မှာထား၏။</p> <p>သင်္ဘောဆိုက်ပြီကြား၍ ဗာရာဏသီမှ ကုန်သည် ၁၀၀ ကုန်ဝယ်လာကြရာ “သင်တို့ ကုန်ရမှာမဟုတ်၊ ဤမည်သောနေရာ၌ ကုန်သည်ကြီးက အားလုံးစရန်ပေးပြီးပြီ” ဟု သူ့လူများက ပြောလိုက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ကုန်သည် ၁၀၀ က ၁၀၀၀ိ စီ သင်္ဘော၌ အစုရှင်အဖြစ်ပေးရာ တသိန်းရပြီး နောက်ထပ် ၁၀၀၀ိ စီ (တို့ပညာရှိငယ်ကို အစုရှင်အဖြစ်မှ ထွက်စေပြီး) အမြတ်အစွန်းပေးပြန်ရာ တသိန်း၊ စုစုပေါင်း ၂-သိန်း ကြွယ်ဝသွားတော့သည်။</p> <h3>ဥစ္စာရှာရာ ဉာဏ်ကူပါက ဥစ္စာအပြင် ကြင်ရာလည်းဝင်</h3> <p>အသပြာ ၂-သိန်းယူလာသောသူငယ်ကို စူဠသေဋ္ဌိသဌေးက ဥစ္စာရပုံရနည်းကို မေးသည်၊ “အရှင်တို့ပြောဆိုသောအကြောင်းကို အခြေခံ၍ ၄-လအတွင်း ရပါသည်” စသည်ဖြင့် ပြောဆိုရာ “ဤသူငယ်ကို အပိုင်ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး အရွယ်ရောက်သော သမီးနှင့် ပေးစားလိုက်သည်။</p> <p>စူဠသေဋ္ဌိသဌေးကွယ်လွန်သော် သူငယ်သည် သဌေးအရာ ဆက်ခံရတော့သည်။ ဘုရားရှင်သည် ဝတ္ထု ၂-ခု အနုသန္ဓေစပ်၍ “အပ္ပကေနပိ မေဓာဝီ” စသောဂါထာကို ဟောတော်မူသည်၊ နောင်အခါ ညီနောင် ၂-ပါးအား ဆိုင်ရာဧတဒဂ်ရာထူးများ ချီးမြှောက်တော်မူသည်။</p> <h3>၄။ ကိလေသာ ကင်းရှင်းနေခြင်းရှိသူ ရဟန်းတို့တွင် သုဘူတိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>၅။ မြတ်သောအလှူကိုခံထိုက်သူ ရဟန်းတို့တွင် သုဘူတိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p><b>ကိလေသာကင်းရှင်းပုံ</b>။ ။ ရဟန္တာမှန်သမျှ ကိလေသာကင်းကြပြီ ဖြစ်သော်လည်း အရှင်မြတ်ကား တရားဟောမှုနှင့်စပ်၍ ကိလေသာကင်းရှင်းနေခြင်းရှိသည်ဟူသော နာမည်ကို ရသည်၊ အခြားရဟန်းများ တရားဟောလျှင် ကဲ့ရဲ့မှု ချီးမွမ်းမှု ရည်ရွယ်ပြုကာ ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန်ဟောမှု ရှိသော်လည်း အရှင်မြတ်ကား ဘုရားဟောစဉ်အတိုင်း ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်အားဖြင့်သာ ဟောတော်မူ၍ ယင်းဧတဒဂ်ရသည်။</p> <p><b>အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ထူးဖြစ်ပုံ</b>။ ။ ရဟန္တာမှန်သမျှ မြတ်သောအလှူကို ခံထိုက်သူများချည်းပင် ဖြစ်သော်လည်း အရှင်မြတ်ကား ဆွမ်းဒကာများအကျိုးများအောင် အိမ်တိုင်းအိမ်တိုင်း၌ မေတ္တာဈာန် ဝင်စားပြီးမှသာ ဆွမ်းခံ<br> <br>စာမျက်နှာ-80 <hr> ယူလေ့ရှိသည်၊ အရှင်မြတ်၏ လုံးရပ်သဏ္ဌာန်မှာ ကောင်းသောပုံသဏ္ဌာန်ရှိခြင်း (သုဘူတိ) ဟု အလွန်တင့်တယ်သဖြင့် သုဘူတိ အမည်ရသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရား မပွင့်မီ ဟံသာဝတီမြို့ ပုဏ္ဏားသူကြွယ် နန္ဒလုလင် အမည်ဖြင့် ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်ကာ ဗေဒင်၌ အနှစ်မပါပုံကို သိမြင်ပြီး အခြံအရံ ၄၄၀၀၀ ဖြင့် တောင်ခြေသွား ရသေ့ရဟန်းပြုသည်၊ အားလုံး ဈာန်အဘိညာဉ်ရကြ၏။</p> <h3>ကျွတ်ဖို့ဉာဏ်မြင် ဘုရားရှင်ကြွ ချီးမြှောက်ရ၏</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်ပွင့်လာ၍ ဟံသာဝတီမြို့၌ သီတင်းသုံးစဉ် ယင်းရသေ့တို့၏ ဥပနိဿယကိုမြင်တော်မူ၍ နန္ဒရသေ့၏သင်္ခမ်းကျောင်းသို့ ဘုရားရှင်ကြွတော်မူသည် (သစ်သီးကြီးငယ်လှူဒါန်းခြင်း၊ ပန်းနေရာခင်းခြင်း၊ သမာပတ်ဝင်စားခြင်းများ အရှင်သာရိပုတ္တရာမထေရ်ဝတ္ထုအတိုင်းပင်)။</p> <p>ဘုရားရှင်က ကိလေသာကင်းရှင်း နေထိုင်ခြင်း၊ မြတ်သောအလှူခံဖြစ်ခြင်း ဟူသော ဧတဒဂ် ၂-တန်အရထိုက်သူကို ပန်းနေရာတော်အနုမောဒနာပြုဖို့ မိန့်ကြားပြီး ကိုယ်တော်တိုင်လည်း တရားဟောတော်မူသည်၊ ဘုရားရှင်ဒေသနာအဆုံး တပည့်ရသေ့အားလုံး ရဟန္တာဖြစ်၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းလည်း ဖြစ်တော်မူကြသည်။</p> <p>နန္ဒရသေ့ကား ဧတဒဂ် ၂-တန်ရ အရှင်မြတ်ကို အားကျ၍ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရတော်မူသည်။ ကမ္ဘာတသိန်းလွန်သော် သာဝတ္ထိမြို့ သုမနသဌေးသား (အနာထပိဏ်၏ညီ) သုဘူတိ ဖြစ်လာသည်၊ အနာထပိဏ်သဌေး ဇေတဝန်ကျောင်း ရေစက်ချပွဲ၌ တရားနာရ၍ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၊ ရဟန်းပြုကာ ဒွေမာတိကာသင်ကြားပြီး မေတ္တာဈာန် အခြေခံထား၍ တရားအားထုတ်၊ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။</p> <p><b>ချီးမြှောက်ပုံ ၂-ပါး</b>။ ။ အရှင်သာရိပုတ္တရာကား နိရောဓသမာပတ်ကို ဝင်စားသော ကျေးဇူးများအားဖြင့် မိမိဟူသော အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကို သုတ်သင်စင်ကြယ်စေကာ အလှူရှင်များ အကျိုးများအောင် ချီးမြှောက်၏။ အရှင်သုဘူတိထေရ်ကား မေတ္တာဈာန်ဝင်စားသောအားဖြင့် မိမိအား နူးညံ့သောစိတ် မြတ်နိုးသောစိတ်ရှိသော အလှူရှင်ကို သုတ်သင်စင်ကြယ်စေကာ အလှူရှင်များ အကျိုးများအောင် ချီးမြှောက်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-81 <hr> ၆။ တောကျောင်းနေ ရဟန်းတို့တွင် ခဒိရဝနိယ ရေဝတသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ဧတဒဂ်ရပုံ</h3> <p>တောကျောင်းနေတိုင်း အရှင်ရေဝတကား ရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ စုန္ဒ၊ ဥပသေန ဟူသော ညီ ၂-ယောက်၊ စာလာ၊ ဥပစာလာ၊ သီသူပစာလာ ညီမ ၃-ယောက် အောက် အငယ်ဆုံး ညီထွေးဖြစ်သည်။ ရှားတော တောကျောင်းနေ၍ ခဒိရဝနိယ ရေဝတမည်သည်၊ အခြားမထေရ်များ တောကျောင်းနေရာ ယူကြရာ၌ တောနှင့်ရေ အနေအထား ဆွမ်းခံရွာများပါ မျှတလျောက်ပါတ်မှသာ ယူကြသော်လည်း အရှင်မြတ်ကား ကျောက်စရစ်တုံး၊ ကျောက်တုံး၊ ကျောက်ပြား လူမသွားအပ်သော ရှားတောအရပ်၌ပင် နေထိုင်၍ ယင်း ဧတဒဂ် ရသည်။</p> <p><b>ကုတို့သူကြီး ဆုကြီးပန်ဆင်</b>။ ။ အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ ပယာဂဆိပ်ကမ်း၌ ကုတို့သူကြီးလုပ်နေစဉ် ရဟန်းတသိန်းနှင့် ဘုရားရှင် ဆိပ်ကမ်းရောက်လာရာ အခွင့်ကောင်းရပေပြီ ယူဆပြီး လှေပေါင်းချုပ်ပေါ်တွင် မျက်နှာကြက်တပ်ဆင်ကာ အခင်းများခင်းပြီး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်အား တဘက်ကမ်း ပို့ပေးသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ဧတဒဂ်ရသော ရဟန်းတပါးကို အားကျ၍ အလှူကြီး ၇-ရက် ပြုယင်း ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>ရဟန်းမပြုရေး အသက်ကလေးငယ်ငယ် အိမ်ထောင်သွယ်</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် မဂဓတိုင်း နာလကပုဏ္ဏားရွာ သာရီပုဏ္ဏေးမ၏ သား ၃-ယောက်၊ သမီး ၃-ယောက်အောက် အငယ်ဆုံးသား ရေဝတ ဖြစ်လာသည်၊ “ကြီးလာတိုင်းသော ကလေးများကို ဘုရားရှင်၏ သားတော်ရဟန်းများ ရှင်ပြုခေါ်ဆောင်သွားကြသည်၊ သားငယ် ရေဝတကိုမူ အရွယ်ရောက်အောင် မစောင့်ဘဲ ငယ်စဉ်ကပင် အိမ်ထောင်ဖြင့် နှောင်ဖွဲ့ကြမည်” ဟု မိဘများကြံပြီး ဂုဏ်ရည်တူ မိသားစုတခုမှ သတို့သမီးငယ်ကို ဆောင်ယူခဲ့ကြ၍ ရေဝတကို အသက် ၁၂၀ ရှိ အဘွားအိုကို ရှိခိုးစေသည်၊ “သမီး၊ သမီးသည် သင်၏ ယခုအဖွားထက် အသက်ရှည်ရှည်နေရသူ ဖြစ်ပါစေ” ဟုလည်း မင်္ဂလာဆုတောင်းစကား ပြောကြသည်။</p> <h3>တင့်တယ်ရုပ်ဆင်း လှပခြင်းကား ယိုယွင်းနောက်ဆုံးပါတကား</h3> <p>ရေဝတသည် မိဘများ၏ ထိုစကားကိုကြားရသော် “ပထမအရွယ် တင့်တယ်လှပသော ဤသူငယ်မ၏ ရုပ်အဆင်းသည် ဆံဖြူ သွားကျိုး အရုပ်ဆိုးသည့် အဖွားရုပ်မျိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-82 <hr> ဖြစ်ရဦးမည် ဆိုပါကလား၊ မိဘများသဘော သိအောင်မေးမည်” ဟု ကြံပြီး “ဖေဖေ မေမေတို့ ဘာရည်ရွယ် ပြောကြပါသလဲ” ဟု မေးသည်၊ “သားမောင်၊ ဤသူငယ်မသည် သင့်အဖွားလို အိုအောင်နေရပါစေ” ဟု ငါတို့ ဆုတောင်းကြသည်ဟု ပြောသောအခါ “ဤသူငယ်မ၏ ရုပ်အဆင်းဟာ အဖွားလိုဖြစ်ဦးမည်လား” ဟု အမှန်မသိ၍ မေးပြန်ရာ “သား ဘယ့်နှယ်ပြောတာလဲ၊ ဘုန်းကံကြီးမားသူများမှ သားမောင့်အဖွားလို အိုအောင်နေကြရသည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p> “ဤသူငယ်မ၏ လှပသော ရုပ်အဆင်းဟာ အဖွားအတိုင်း အရေတွန့်ခြင်း ဆံဖြူ သွားကျိုးခြင်း ဖြစ်မည့်အတူတူ ချစ်ခင်တပ်မက်နေလို့ ဘာလုပ်တော့မှာလဲ၊ ငါ့နောင်တော်များ သွားလမ်းအတိုင်းလိုက်မှပဲ” ဟု ရေဝတသည် ကြံစည်လျက် ကစားသယောင် ရွယ်တူသူငယ်များကို “လိုက်တမ်း ပြေးတမ်း ကစားကြမည်” ဟု ခေါ်ဆောင် ထွက်သွားသည်။</p> <h3>အသက်ငယ်သော်လည်း ဉာဏ်ကြွယ်သော ရေဝတ</h3> <p> “သားရေ၊ မင်္ဂလာဆောင်ပွဲနေ့ အပြင်မထွက်ပါနှင့်” ဆိုသော်လည်း ကလေးများနှင့် ကစားသယောင် ၂-ကြိမ်မျှဆောင်ပြီး ၃-ကြိမ်မြောက်၌ မျက်နှာမူမိ ခြေဦးတည့်ရာ တအားကုန် ပြေးလတ်သော် ပံသုကူဓူတင်ဆောင် ရဟန်းတော်များနေရာ တောကျောင်းရောက်သွားပြီး ရှင်ပြုပေးဖို့ မထေရ်များအား တောင်းပန်သည်။</p> <p> “သူတော်ကောင်းကလေး၊ မည်သူ့သားရယ်လို့ ငါတို့ သင့်ကိုမသိ၊ သင်ကလည်း တန်ဆာဆင်လာသည်၊ မည်သူမျှ သင့်ကို ရှင်ပြုပေးမည် မဟုတ်” ဟု မထေရ်များက မိန့်ကြားရာ ရေဝတသည် လက်ရုံး ၂-ဘက်မြှောက်ပြီး “တပည့်တော်ကို လုနေကြပါသည်” ဟု အော်ဟစ်တော့သည်။</p> <p>ရဟန်းတော်များ ဟိုဟိုဒီဒီမှ စုလာကြပြီး “သူတော်ကောင်းကလေး၊ ဤနေရာမှာ သင့်အဝတ်တန်ဆာကို မည်သူမျှ ယူမည့်သူမရှိ၊ လုနေကြပါသည်ဆိုတာ ဘာကိုရည်၍ ဆိုပါသနည်း” ဟု မေးကြသောအခါ “အဝတ်တန်ဆာကို လုသည်ဟု မဆိုပါ၊ လူ နတ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာ ၃-တန်ကို (ရှင်ပြုပေးလျှင် ရမည့်ကိစ္စ ရှင်မပြုရ၍ မရသဖြင့်) လုယက်သည်ဟု ဆိုပါသည်၊ တပည့်တော်ကို အရှင်ဘုရားတို့ ရှင်ပြုပေးကြတာ ထားပါဦး၊ တပည့်တော်၏ နောင်တော်ကြီးကို သိကြပါရဲ့လား” ဟု မေးသည်။</p> <h3>တရားမထူးသေးလျှင် ဘုရားကို ဖူးချင်</h3> <p> “သင့်နောင်တော် ဘယ်သူလဲ” ဟု ပြန်မေးရာ “ဥပတိဿပါ၊ ယခု လူက အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဖြစ်သွားပြီဟု ဆိုကြပါတယ်ဘုရား” ဟု လျှောက်လိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-83 <hr> “ငါ့ရှင်တို့၊ ဒီအတိုင်းဖြစ်လျှင် ဤအမျိုးကောင်းသားသည် ငါတို့ညီငယ်ဖြစ်နေသည်၊ ငါတို့နောင်တော်ကြီး ရှင်သာရိပုတ္တရာက 'ငါတို့အမျိုးအားလုံး အယူမှားနေကြသည်၊ ငါတို့အမျိုးရယ်လို့ မည်သူလာလာ မဖြစ်ဖြစ်အောင် ရှင်ရဟန်း ပြုပေးလိုက်ကြ' ဟု ကြိုတင်မှာထားသည်၊ ဤသူငယ်ကား မထေရ်မြတ်သားချင်း ညီရင်းဖြစ်၍ ရှင်ပြုပေးကြပါ” ဟု ပြောဆိုကာ တစပဉ္စကကမ္မဋ္ဌာန်း ပြောပြပြီး ရှင်ပြုပေးကြ၊ အသက်ပြည့်သော် ရဟန်းပြုပေးကြ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်း အားထုတ်ခိုင်းကြသည်။</p> <p>အရှင်ရေဝတသည် အရဟတ္တဖိုလ် မရောက်သေးသမျှ ဘုရားရှင်နှင့် နောင်တော်ကို မဖူးမြော်သေးဟုကြံကာ အားထုတ်သည်၊ ပဝါရဏာပြုပြီး ထိုနေရာ၌ပင် ဆက်လက်နေထိုင်အားထုတ်ရာ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်တော်မူသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓကိုယ်တိုင် အရှင်ရေဝတကို ကြည့်သည်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက ဘုရားရှင်ကို “တပည့်တော်ညီ ရေဝတ ရဟန်းပြုတာ ပျော် မပျော် မသိပါ၊ သူ့ကို သွားကြည့်ပါရစေ” ဟု လျှောက်ထားရာ အားထုတ်ဆဲအနေကို ဘုရားရှင်မြင်တော်မူ၍ ၂-ကြိမ်ပယ်ပြီး ၃-ကြိမ်မြောက်လျှောက်မှ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ပြီကို သိတော်မူသဖြင့် “ငါဘုရားလည်း ကြွမည်၊ သံဃာအား ပြောကြား” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p> “ဘုရားရှင် ဒေသစာရီ ကြွတော်မူမည်၊ လိုက်လိုသူ လိုက်ကြ” ဟု ရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သံဃာစုစေပြီး မိန့်ကြားလိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်ကြွချီရာ၌ ကျန်နေသောရဟန်းနည်း၏၊ ဘုရားဖူးရ တရားနာရမည်ဟု အများအားဖြင့် ကြွလိုက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများအကြွ လမ်း ၂-ခု တွေ့ရသဖြင့် ကြုံရမည့်လမ်းကို ဘုရားရှင်အား မေးလျှောက်ရာ “ဘယ်လမ်း ဖြောင့်သနည်း” ဟု မေးတော်မူလိုက်သည်၊ “လမ်းဖြောင့်မှာ ယူဇနာ ၃၀ သာရှိသော်လည်း နတ်ဘီလူးများစိုးအုပ်ရာ အစာခေါင်းပါး ဘေးရန်များပါသည်၊ အများသွားနေကျ လမ်းရိုးမှာ ယူဇနာ ၆၀ ရှိ၍ ဘေးရန်ကင်းကာ အစားအစာ ပေါများပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ သံဃပရိသတ်၌ သီဝလိ ပါ မပါမေး၍ ပါကြောင်းသိသဖြင့် “သံဃာသည် လမ်းဖြောင့်ကသာ ကြွပါစေ၊ သီဝလိဘုန်းကံကို စုံစမ်းမည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>သံဃာများချမ်းသာ သီဝလိ၏ ဘုန်းတေဇ</h3> <p>လမ်းဖြောင့်ကို တက်မိပြီဆိုလျှင်ပင် နတ်ဒေဝါသည် တယူဇနာ တယူဇနာ အရပ်၌ မြို့ကြီးများဖန်ဆင်းပြီး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များနေဖို့ ကျောင်းတိုက်များ ဖန်ဆင်းထားကာ မင်းမှုထမ်းများပမာ ယာဂု ခဲဖွယ် စသည်များ ယူဆောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-84 <hr> လျက် “အရှင်သီဝလိ ဘယ်မှာပါလဲ” ဟု မေးလျှောက် လိုက်ပါကြသည်၊ အရှင်သီဝလိသည် လှူဖွယ်များယူစေပြီး ဘုရားထံသွား ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ ဘုဉ်းပေးကြသည်။</p> <p>ဤနည်းဖြင့် တနေ့ တယူဇနာ ယူဇနာ ၃၀ ခရီးကို တလဖြင့် လွန်မြောက်ကာ အရှင်ရေဝတ၏ (ကြိုတင်ပြုပြင်ထားသဖြင့် ညီညွတ်သော) ရှားတောကျောင်းသို့ ရောက်တော်မူသည်၊ အရှင်ရေဝတသည် ဘုရားရှင်ကြွလာမည်ကိုသိ၍ မိမိနေရာ၌ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ နေလောက်သော ကျောင်းများနှင့်တကွ ဘုရားရှင်အတွက် သီးသန့်ဂန္ဓကုဋီနှင့် ညဉ့်သန့်ရာ နေ့သန့်ရာ နေရာစသည်များကို တန်ခိုးဖြင့် ဖန်ဆင်းပြီး ဘုရားရှင်အား ကြိုဆိုသည်၊ နတ်များက အဖျော် ၈-မျိုးဆက်ကပ်သဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ဘုဉ်းပေးကြရ၏။</p> <h3>စိတ်ဓာတ်လွင့်ပါး အတင်းဆိုသောအရှင်များ</h3> <p>ဤနည်းဖြင့် ၁၅-ရက်မျှကြာလတ်သော် “ဘုရားရှင်သည် ငါ့အဂ္ဂသာဝကရဲ့ညီ” ဟု ဆိုကာ ဤလို နဝကမ္မများသော ရဟန်းကိုကြည့်ဖို့ ကြွလာတော်မူသည်။ “အရှင်ရေဝတ၏ ဤကျောင်းတိုက်ကြီးအနီးမှာ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်ကြီးနှင့် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတိုက် စသည်ကို ဘာလုပ်တော့မည်နည်း၊ နဝကံမှုပြုနေသော ရေဝတရဟန်းအဖို့လည်း ဘယ်မှာ ရဟန်းတရားပွားများနိုင်တော့မှာလဲ” ဟု စိတ်ဓာတ်လွင့်ပါး အချို့ရဟန်းများက အတင်းစကား ပြောကြားသည်ကို ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့် “ငါဘုရား ဤနေရာ ကြာကြာနေလျှင် ပရိသတ် များလာလိမ့်မည်၊ တောကျောင်းကိုယ်တော်များမည်သည် ဆိတ်ငြိမ်ရာလိုလားကြရကား ရေဝတအဖို့ အနေဆင်းရဲတော့မည်” ဟု ကြံကာ ရေဝတ၏ နေ့သန့်ရာနေရာသို့ ဘုရားရှင် ကြွတော်မူသည်။</p> <p> “ဆင်ကြမ်း မြင်းကြမ်း စသည်တို့၏ အသံကိုကြားလျှင် သင်ဘယ်လိုလုပ်သနည်း” ဟု ဘုရားရှင်က မေးတော်မူရာ ရှင်ရေဝတက “တော၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်ခြင်းတရားဖြစ်ပွားပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင်သည် ရေဝတထေရ်အား ဂါထာ ၅၀၀ တို့ဖြင့် တောကျောင်းနေခြင်း၏အကျိုးကို ဟောတော်မူသည်။ ဘုရားရှင်သည် နောက်နေ့ မနီးမဝေးနေရာ၌ ဆွမ်းခံတော်မူပြီး အရှင်ရေဝတကို ပြန်စေကာ အရှင်ရေဝတကို အတင်းစကားပြောကြားကြသော ရဟန်းများ၏ တောင်ဝှေး ထီးဖိနပ် အရပ်ရပ်ကျန်အောင် တန်ခိုးတော်ဖြင့် စီမံတော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ဘုန်းကံကြောင့် အမြင်မှန်ရကြသည်</h3> <p>အမေ့သမားများသည် မေ့ထားခဲ့သော ပရိက္ခရာများယူရန် လာလမ်းက ပြန်ပါသော်လည်း နေရာမမှတ်မိကြတော့ပါ၊ ပထမရက်များက တန်ဆာဆင်သောလမ်းဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-85 <hr> သွားလာကြရသော်လည်း ယခုအခါ (ရှင်ရေဝတသည် တန်ခိုးတော်ကို ရုပ်သိမ်းလိုက်သဖြင့်) လမ်းပန်းမညီညာ ထိုထိုနေရာတို့၌ မောပန်းကာ နားကြရ၊ ဒူးထောက်သွားကြရ၊ သစ်ပင် ချုံဖုတ် ခလုတ်ကံသင်း နင်းသွားကြရပြီး မိမိနေခဲ့သော နေရာရောက်မှ ထားခဲ့သော ထီး ဖိနပ် စသည်များကို တွေ့၍ မှတ်မိကြသည်။</p> <p>ထိုအခါကျမှသာလျှင် “တန်ခိုးရှင်ရဟန်း” ဟု သိကာ ကိုယ်ပရိက္ခရာကိုယ်ယူ၍ “ဘုရားရှင်အတွက် စီစဉ်အပ်သော ပူဇော်သက္ကာရမည်သည် ဤသဘောပင် ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ပြောဆိုသွားကြသည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းစိတ် တိတ်ဆိတ်နေမှ လျော်ကန်လှ</h3> <p>ရှေးဦးသွားနှင့်သော ရဟန်းများ ဝိသာခါအိမ်ရောက်လတ်သော် ဝိသာခါက “အရှင်ရေဝတ နေရာ နှစ်သက်ဖွယ် ရှိပါ၏လား” ဟု လျှောက်ရာ “နန္ဒဝန်နှင့် စိတ္တလတာ နတ်ဥယျာဉ်များပမာ နှစ်သက်ဖွယ်ရှိပါ၏” ဟု မိန့်ကြားပြီး နောက်ဆုံး ရောက်လာသည့် စိတ်ဓာတ်လွင့်ပါး အတင်းပြောကြားဖူးသော ရဟန်းများကို မေးမြန်းရာ “မမေးပါနှင့် ဒကာမကြီး၊ ပြောဖို့သော်မှ မသင့်တဲ့နေရာပါ၊ ကျောက်စရစ်တုံး ကျောက်တုံး ကျောက်ပြား လူမသွားအပ်သော ရှားတောအရပ်ကြီးဖြစ်၍ အရှင်ရေဝတ ဆင်းရဲစွာ နေရရှာပါသည်” ဟု မိန့်ကြားကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် နောက်ရဟန်းတို့၏ စကား ၂-တန်ကို အမှန်သိလို၍ ဘုရားထံ သွားလျှောက်ရာ “မွေ့လျော်ဖွယ်ရှိသည်ဖြစ်စေ၊ မရှိသည်ဖြစ်စေ အရိယာများ စိတ်မွေ့လျော်ရာနေရာသည်သာ မွေ့လျော်ဖွယ်အစစ်ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်ကြားပြီး ဂါမေ ဝါ ယဒိ ဝါ ရညေ စသော ဂါထာကို ဝိသာခါအား ဟောတော်မူသည်၊ နောက်ပိုင်းအချိန် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ ဈာန်၌မွေ့လျော်သူ ရဟန်းတို့တွင် ကင်္ခါရေဝတသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>အပ်သောအရာ၌ပင် ရှင်ရေဝတ သံသယဝင်ပုံ</h3> <p>အရှင်ရေဝတကား မြတ်စွာဘုရား ဈာန်သမာပတ် ဝင်စားတော်မူသလောက်နီးပါး ဝင်စားတော်မူ၍ ဧတဒဂ်ရသည်။ အခြားရဟန်းတော်များ ဝိနယကုက္ကုစ္ဆရှိကြသော်လည်း အရှင်ရေဝတကား အပ်စပ်သောအရာ၌ပင် ကုက္ကုစ္စ ရှိလွန်းသည်ဟု ထင်ရှားသဖြင့် ကင်္ခါရေဝတ အခေါ်ခံရသည်။</p> <p>အရှင်ရေဝတသည် သာဝတ္ထိမှ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ဘုရားရှင်နှင့်အတူ ဒေသစာရီကြွချီသော် လမ်းခရီးအကြား ထန်းလျက်ဖိုသို့ဝင်ရာ ထန်းလျက်တင်လဲခဲ၌ မာကျောအောင် မုန့်ညက်နှင့် ဖွဲထည့်သည်ကို မြင်ရကား အာမိသပါ၍ မအပ်ဟုယူဆကာ နေလွဲပြီးနောက် သူနှင့် သူ့တပည့်များ မသုံးဆောင်ကြတော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-86 <hr> ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်သိတော်မူသဖြင့် “မာကျောစိမ့်သောငှာ ထည့်သော မုန့်ညက်နှင့် ဖွဲသည် တင်လဲအရေအတွက်သို့ ရောက်သည်ဖြစ်၍ အလိုရှိတိုင်း သုံးဆောင်ဖို့ ငါဘုရား ခွင့်ပြုသည်” ဟု မိန့်တော်မူရသည်။</p> <h3>ကျက်ပြီးပဲနောက် အပင်ပေါက်လည်း အပ်သတည်း</h3> <p>အရှင်ရေဝတသည် လမ်းခရီးအကြား၌ပင် ကျင်ကြီး၌ အပင်ပေါက်သော ပဲနောက်ကိုမြင်၍ “ကျက်ပြီးသောပဲနောက်သော်မှ အပင်ပေါက်လျှင် ပဲနောက်ဟူသမျှ မအပ်” ဟု ယူဆကာ သူနှင့် သူ့တပည့်များ ပဲနောက်ကို မသုံးဆောင်ကြချေ၊ ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့် “ကျက်ပြီးပဲနောက် အပင်ပေါက်သော်လည်း အလိုရှိတိုင်း သုံးဆောင်ဖို့ ငါဘုရားခွင့်ပြုသည်” ဟု မိန့်တော်မူရသည်။</p> <p>အရှင်ရေဝတအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၍ ၇-ရက်ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သဌေးမျိုး၌ဖြစ်ကာ ဘုရားရှင်၏ တရားတော်နာရ၍ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၊ ရှင်ရဟန်းပြုပြီး တရားအားထုတ်၊ ဈာန်ရ၊ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။</p> <h3>၈။ ဝိရိယတတ်ကြွသူ ရဟန်းတို့တွင် ကောဠိဝိသဘနွယ် သောဏသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>အဓိပ္ပာယ်တမျိုးနှင့် ဝိရိယတိုးသောအရှင်</h3> <p>အစိုးရခြင်း စည်းစိမ်ဖြင့် အထွတ်အထိပ်ရောက်သော သူကြွယ်သောဏဖြစ်၍ ကောဋိဝေဿ သောဏမည်သည်ဟုလည်း အဓိပ္ပာယ်မှတ်နိုင်သေးသည်၊ အခြားအရှင်တို့၏ ဝီရိယမှာ အပိုမရှိ၊ အလိုသာရှိသော်လည်း အရှင်သောဏ၏ ဝီရိယကား ပိုနေ၍ လျှော့ခိုင်းရသဖြင့် ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <p>အရှင်သောဏအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် သဌေးသား သီရိဝဍ္ဎန အမျိုးသားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျပြီး ၇-ရက်ကုသိုလ်ပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>ကျောင်းဆောက်ဖို့ ထင်းချောင်းဆယ်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ</h3> <p>ကမ္ဘာတသိန်းအလွန် ကဿပဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံပြီး ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီမြို့သားဖြစ်ကာ အပေါင်းအသင်းများနှင့် ဂင်္ဂါမြစ်၌ ရေကစားစဉ် သစ်ရွက်မိုးကျောင်းဆောက်၍ ဝါဆိုရန်အတွက် ရေမျောလာသော တုတ်ချောင်းနှင့် နွယ်များကို ဆယ်နေသော သင်္ကန်းနွမ်းပတ်ထားသည့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တပါးကိုတွေ့၍ အကြောင်းစုံ<br> <br>စာမျက်နှာ-87 <hr> မေးမြန်းသိရှိရာ “အရှင်ဘုရား၊ ယနေ့ တရက် ဖြစ်သလိုနည်းဖြင့် ဆိုင်းငံ့တော်မူပါ၊ မနက်ဖြန် အရှင်မြတ်နေဖို့ ကျောင်းဆောက်လှူပါမည်” ဟု လျှောက်ထား ပြန်သွားသည်။</p> <p>နောက်နေ့ သီရိဝဍ္ဎနအိမ်သို့ ကြွလာသော အရှင်မြတ်အား ဆွမ်းလှူပြီး ဝါတွင်း ၃-လ ဖိတ်ကြားကာ တနေ့ချင်းပင် အရှင်မြတ်နေဖို့ ကျောင်းစင်္ကြံ၊ နေ့သန့်ရာ ညဉ့်သန့်ရာနေရာများကို အပေါင်းအသင်းများနှင့်အတူ ဆောက်လုပ် လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>စေတနာထူး၍ အကျိုးပေးထူးကြ</h3> <p>အရှင်မြတ် ကျောင်းတွင်းဝင်လျှင် အရှင်မြတ်၏ ခြေတော်မှာ ညွန်မပေအောင် မိမိ၏ အဖိုးကသိန်းတန် ကမ္ဗလာနီခြုံထည်ကို ခြေသုတ်ဖုံပြု လှူသည်၊ ကမ္ဗလာနီရောင်နှင့် အရှင်မြတ်ကိုယ်ရောင်တော် တသားတည်းကျဖူးမဝအောင်ရှိသဖြင့် “ဤကောင်းမှုကြောင့် တပည့်တော်တို့အဖို့ ဖြစ်တိုင်းသောဘဝ၌ လက်ခြေတို့၏အဆင်းသည် လယ်ခေါင်ရန်းပန်း အသွေး နီတွေးတင့်တယ်ပါစေ၊ အကြိမ် ၁၀၀ ဖတ်အပ်သော လဲဝါဂွမ်းအတွေ့ပမာ နူးညံ့ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကာဠစမ္ပာမြို့ ဥပသကာသား သောဏ ဖြစ်လာသည်၊ အမျိုးသား သန္ဓေယူချိန်မှစ၍ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာ ထောင်ပေါင်းများစွာ ရောက်လာပြီး ဖွားသောနေ့မှာလည်း တမြို့လုံး တခဲနက် မြတ်နိုးစွာ ပူဇော်လာကြသည်၊ ကိုယ်ရေအဆင်းသည် နီသော ရွှေရည်ဖျန်းထားသကဲ့သို့ဖြစ်၍ သောဏဆိုလျှင် သူ့နာမည် သူယူလာသလိုပင် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သောဏ မည်စေဟု မိဘများ မှည့်ခေါ်ကြသည်။ အထိန်းတော် ၆-ဦးထား၍ နတ်သားပမာ ချမ်းသာစွာ ကြီးပြင်းရသည်။</p> <h3>သားအစွက်စားသောက်ရေး မိဘများ စီစဉ်ပေးကြပုံ</h3> <p>မင်းပယ် ၆၀ ကျယ်သောလယ်မြေကို နွားနို့၊ နံ့သာရေ၊ ရိုးရိုးရေ ၃-မျိုးဖြင့် ယွန်းလောင်းထွန်ယက်စိုက်ပျိုးကြသည်၊ သီးနှံများ နို့ရည်ဝင်လျှင် ကျေးငှက်စသည်များ ကာကွယ်ရန်၊ ကောက်သားနူးညံ့စေရန် လယ်ကွက်ပတ်ဝန်းကျင်နှင့် အကြားအကြားတို့၌ တိုင်များစိုက်၍ ဖျာများ မိုးပြီး ကန့်လန့်ကာ ကာလျက် စောင့်ရှောက်ကြသည်။</p> <p>စပါးများမှည့်လာလျှင် စပါးကျီများကို နံ့သာ ၄-မျိုးတို့ဖြင့် လိမ်းကျံစေသည်၊ အလုပ်သမားများ လယ်ကွင်းဆင်း၍ စပါးနှံများကို အညှာမှဖြတ်ပြီး ကောက်ဆုပ်ပြု၊ ကြိုးစည်းကာ အခြောက်လှန်းကြရ၏၊ ကျီ၏ ကြမ်းပြင်၌ နံ့သာတထပ် ခင်းပြီးမှ<br> <br>စာမျက်နှာ-88 <hr> ခြောက်ပြီးစပါးနှံများ ခင်းရသည်၊ ဤနည်းဖြင့် နံ့သာတထပ်၊ စပါးနှံတထပ်ခင်းကာ ကျီပြည့်လျှင် ပိတ်၍ ၃-နှစ်လှောင်ထားသည်။</p> <p>၃-နှစ်ပြည့်၍ ကျီဖွင့်လျှင် တမြို့လုံး နံ့သာနံ့လှိုင်သွားသည်၊ ဆန်ကြိတ်လျှင် သောက်ကြူးများ ဖွဲကြမ်းနုများဝယ်ယူကြ၍ ဆန်ကွဲကိုမူ အလုပ်သမား လူရင်းများ ရကြသည်။</p> <h3>ထမင်းတထပ် တန်ဖိုးဖြတ်သော်</h3> <p>ထမင်းချက်ပုံမှာ— ရွှေချည်မျှင်ဆန်ဆေးတောင်း၌ ဆန်ထည့်ကာ အကြိမ်တရာ ရေစစ်ပြီး ရေနွေးဆူဆူ၌ တကြိမ်နှစ်ပြီး ဆယ်ရသည်၊ ရေနွေးမှ လွှတ်လျှင်ပင် ကျက်ပြီဖြစ်၍ မြတ်လေးပန်းနှင့်တူသော ဘောဇဉ်ဖြစ်လာသည်။ ထိုဘောဇဉ်ကို ရွှေခွက်၌ထည့်ပြီး ထိုရွှေခွက်ကို (ရေမပါသော ပွက်ပွက်ဆူ နို့ဃနာထမင်း အပြည့်ထည့်ထားသော) ငွေခွက်ပေါ်၌ (အေးမသွားအောင်) တင်ထားပြီး သဌေးသားအား ကျွေးမွေးကြရသည်။</p> <p>သဌေးသားသည် မျှတရုံစားပြီး နံ့သာကုံထားသောရေဖြင့် ခံတွင်းကျင်း လက် (ခြေ) ဆေးသည်၊ ခံတွင်းမွှေးကြိုင်အောင် ကွမ်း စသည်များကို ပေးဆက်ကြရ၏၊ သဌေးသားသွားသည့်နေရာတိုင်း အခင်းကောင်းများ ခင်းထားကြရသည်၊ သောဏ၏ လက်ဖဝါး ခြေဖဝါးများကား လယ်ခေါင်ရန်းပန်းပမာ နီမြန်း၍ အတွေ့ကား အကြိမ် ၁၀၀ ဖတ်ထားသော ဝါဂွမ်းပမာ နူးညံ့သည်၊ ခြေဖဝါးအပြင်၌ လက်ယာရစ်လည်၍ တည်သော ကြာချည်အဆင်းရှိသည့် မွေးညင်းကလေးများ ပေါက်နေသည်။</p> <p><b>စိတ်ဆိုးပုံမှာ သနားစရာ</b>။ ။ တယောက်ယောက်အား သဌေးသား စိတ်ဆိုးလျှင် “သင်နားလည်လိုက်စမ်းပါ၊ ငါ မြေကို နင်းပစ်လိုက်မည်” ဟု ကြိမ်းမောင်းတတ်သည်။ အရွယ်ရောက်သော် ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်တို့၌ ဥတုအလိုက် ထိုက်သလို ကချေသည်မများ ခစားစေကာ နတ်သားပမာ ချမ်းသာ ခံစားရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးက ခြေမှာပေါက်သောအမွှေးကို ကြည့်ရှုရန် ခေါ်၍သွားရပြီး ရွာသူကြီး ၈-သောင်းနှင့်အတူ ဘုရားထံပို့လိုက်ရာ တရားနာရ၍ ရှင်ရဟန်းပြုဖို့ တောင်းပန်သည်။</p> <p>မိဘများက ခွင့်ပြု မပြု မေးရာ ခွင့်မပြုကြောင်းကြား၍ ပယ်တော်မူလိုက်သည်၊ သဌေးသားသည် မိဘများထံသွားကာ ခွင့်ပြုစေပြီး ရဟန်းပြုသည်၊ ရာဇဂြိုဟ် ဆွေမျိုးသားချင်းများ၊ မိတ်သင်္ဂဟများ မြတ်နိုးရိုသေစွာ ပူဇော်လာကြ၊ အကြည်ညိုလာ<br> <br>စာမျက်နှာ-89 <hr> ကြသဖြင့် “ကမ္မဋ္ဌာန်းဘာဝနာအလုပ် လုပ်နိုင်ဖို့မလွယ်” ဟု ကြံကာ လူမလာနိုင်အောင် သိတဝန တောအုပ်ကြွကာ တရားအားထုတ်တော့သည်။</p> <h3>ချမ်းသာကို ဒုက္ခနှင့်ဝယ်မှ လွယ်လေမည်</h3> <p> “ငါ၏ကိုယ်ကား သိမ်မွေ့လှသည်၊ မဂ်ဖိုလ်ချမ်းသာကို အလွယ်နှင့်ရရန် မတတ်နိုင်ပေ၊ အပင်ပန်းခံကာ ကိုယ်ကိုမညှာဘဲ ရဟန်းတရား ပွားများသင့်သည်” ဟု အရှင်သောဏသည် ကြံစည်လျက် ရပ်ခြင်း၊ စင်္ကြံသွားခြင်း ၂-ပါးကိုသာ ဆောက်တည်၍ (လျောင်းခြင်း၊ ထိုင်ခြင်းအလျှင်းမပြုဘဲ) တရားအားထုတ်ရာ အရှင်မြတ်၏ ခြေဖဝါးများ ပေါက်ပြဲပြီး စင်္ကြံတခုလုံး သွေးခြင်းခြင်းနီသွားသည်။</p> <p>ခြေမထောက်နိုင်သဖြင့် တံတောင်ဆစ် ဒူးတို့ဖြင့် ၄-ဘက်တွားသွား၍ ဝီရိယကြီးမားစွာ အားထုတ်ပါသော်လည်း ကမ္မဋ္ဌာန်းနိမိတ် အရိပ်မျှမထင်ရကား “ဝီရိယကြီးသူ မည်သူမဆို ငါ့လိုသာ ဖြစ်ရမည်၊ ငါ့ထက်တော့ မပိုနိုင်၊ (ပို၍ အားမထုတ်နိုင်) ငါသည် ဤမျှကြိုးစားမယုတ် အားထုတ်ပါလျက် မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်ခြင်းကား ဥဂ္ဃဋိတညူ၊ ဝိပဉ္စိတညူ၊ နေယျပုဂ္ဂိုလ်မဟုတ်ဘဲ မကျွတ်ထိုက်သော ပဒပရမပုဂ္ဂိုလ်စင်စစ် ငါဖြစ်ရာသည်၊ ငါ့အား ရဟန်းဘဝ အကျိုးမရသဖြင့် လူထွက် စည်းစိမ်ခံကာ ကောင်းမှု ပြန်ပြုရမည်” ဟု အရှင်သောဏ ကြံစည်လေပြီ။</p> <h3>မလျော့မတင်း စောင်းကြိုးညင်းသို့ <p>သေနင်းပြတ်စွာ ပိန်ရရှာ</h3></p> <p>ဘုရားရှင်သိတော်မူ၍ ညနေချမ်း သံဃာများနှင့် ကြွလာပြီး သွေးခြင်းခြင်းနီသောစင်္ကြံကိုကြည့်ကာ စောင်းကြိုးဥပမာဖြင့် မထေရ်အား ဆုံးမတော်မူသည်။ ဘုရားရှင်က “ချစ်သား၊ ငါဘုရားအမေးကို သင်သဘောကျသလို ဖြေပါ၊ သင် လူ့ဘဝက စောင်းကြီးပညာ လိမ္မာခဲ့သည်မဟုတ်လော” ဟု မိန့်ရာ “လိမ္မာခဲ့ကြောင်း” လျှောက်သည်၊ အခြားပညာသင်ပေးလျှင် သားပင်ပန်းမည်စိုး၍ မိဘများက စောင်းပညာကိုသာ သင်ပေးခဲ့သည်၊ စောင်းပညာလိမ္မာသူဖြစ်၍လည်း ဘုရားရှင်က စောင်းကြိုးဥပမာဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <p> “စောင်းကြိုးတင်းလွန်းလျှင် စောင်းသံ သာ မသာ ကြာကြာအတီး ခံ မခံ” မေးတော်မူရာ စောင်းသံ မသာကြောင်း၊ ကြာကြာအတီးမခံကြောင်း ပြန်လျှောက်သည်။ ထို့အတူ စောင်းကြိုးလျော့လွန်းမှုနှင့်စပ်၍ မေးတော်မူပြန်ရာ အသံမသာ ကြာကြာအတီးမခံကြောင်းကိုပင် ပြန်လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-90 <hr> သမာဓိနှင့် ဝီရိယ ညီမှသာ ကောင်းကျိုးဖြာ<br> တတိယ ဘုရားရှင်အမေးတော်အရ “မလျော့မတင်းသော စောင်းကြိုးကိုတီးမှသာ စောင်းသံသာ၍ ကြာကြာအတီးခံပါကြောင်း” လျှောက်သည်တွင် ဘုရားရှင်က “ဤအတူပင် ဝီရိယလွန်လျှင် ဥဒ္ဓစ္စ (ပျံ့လွင့်ခြင်း) ဖြစ်၍ ဝီရိယလျော့လျှင် ကောသဇ္ဇ (ပျင်းရိခြင်း) ဖြစ်သည်၊ ဝီရိယနှင့် သမာဓိမျှအောင် အားထုတ်၊ သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး ညီမျှအောင်လုပ်ကာ ညီမျှစေပြီး သမထစသောနိမိတ်ကို ဖြစ်စေပါ” ဟု ဟောကြားတော်မူပြီး ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်ပေါ်ကျောင်းတိုက်သို့ ဘုရားရှင် ပြန်ကြွတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည်လည်း ဘုရားရှင်၏ မျက်မှောက်ဩဝါဒတော်အတိုင်း မလျော့မတင်းအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူပြီး နောင် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၉။ ချိုသာသောစကားကို ဆိုတတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် ကုဋိကဏ္ဏအမည်ရသော သောဏသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>နားတောင်းဖိုးငွေ တကုဋေ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း ဘုရားရှင်နှင့် အတူနေကာ ဘုရားရှင်အား ချိုသာသောအသံဖြင့် တရားဟောကြားရပြီးလျှင် ဘုရားရှင်၏ ကောင်းချီးပေးခံရ၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။ သောဏကား အမည်ဖြစ်၍ ကုဋေတန် နားတန်ဆာပန်ဆင်ခဲ့ရ၍ ကုဋိကဏ္ဏ မည်ပြန်သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်က ရဟန်းတပါးအား ယင်း ဧတဒဂ်ပေးသည်ကို အားကျ၍ ၇-ရက်ကောင်းမှုပြု၊ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ နတ်ပြည်မှစုတေ၍ အဝန္တိတိုင်း ကုရုရဃရမြို့ သဌေးကတော်၏ဝမ်း၌ သန္ဓေတည်လာသည်၊ ဖွားချိန်နီးသော် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ မိဘနေအိမ် ပြန်လာသည်။</p> <h3>ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနတ်ဘီလူး</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား မိဂဒါဝုန်၌ မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃ ခု၊ ဝါဆိုဦး လပြည့်နေ့ ဓမ္မစကြာတရား ဟောတော်မူရာ စကြဝဠာတိုက်တသောင်းမှ နတ်ဗြဟ္မာများ ရောက်လာကြသည်၊ နတ်ဘီလူးဗိုလ်ချုပ်ကြီး ၂၈-ဦးတွင် တဦးအပါအဝင် သာတာဂိရနတ်ဘီလူးသည် လည်း တရားနာယူပြီး သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-91 <hr> “သူငယ်ချင်း ဟေမဝတဘီလူး၊ ဤတရား နာရ မနာရ” ကြံစည်ပြီး ပရိသတ်အတွင်းကြည့်သော် မမြင်သဖြင့် “ရတနာ ၃-ဖြာ ပွင့်ပေါ်လာသည်ကို ငါ့သူငယ်ချင်း အလျင်းမသိ၊ သွားပြီး ဘုရားဂုဏ်တော် ထုတ်ဖော်ကာ ငါရအပ်ပြီး တရားဟောကြားမည်” ဟု ကြံပြီး သူ့ပရိသတ်နှင့်အတူ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ပေါ်ကဖြတ်၍ သူငယ်ချင်းထံ သွားသည်။</p> <p>သုတ္တနိပါတ် ဟေမဝတသုတ် အဋ္ဌကထာ၌ တရားနာစဉ် ဟေမဝတကို အမှတ်ရနေ၍ သာတာဂိရ မဂ်ဖိုလ်မရ၊ သူငယ်ချင်း သွားခေါ်ပြန်လာမှ ၂-ဦးလုံး သောတာပန်တည်သည်ဟု ဆိုသည်ကား ဘာဏကပုဂ္ဂိုလ်ချင်း ဝါဒမတူ၍ မူကွဲသည်ဟု မှတ်ယူသင့်သည်။</p> <h3>ကောင်းကင်ကစကား နားကြားသော ကာဠီသဌေးကတော်</h3> <p>ဟေမဝတနတ်ဘီလူးကလည်း ယူဇနာ ၃-ထောင်ရှိ ဟိမဝန္တာတောင်လုံး အခါမဲ့ ပန်းပွင့်သည်ကိုမြင်၍ “သူငယ်ချင်း သာတာဂိရနှင့်အတူ ဟိမဝန္တာမှာ ပျော်မည်” ဟု ကြံပြီး သူ့ပရိသတ်နှင့်အတူ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ပေါ်ကဖြတ်အလာ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ကာဠီသဌေးကတော်နေအိမ် (မိဘအိမ်) အပေါ် ကောင်းကင်၌ နတ်ဘီလူး ၂-ဦးတို့ တွေ့ဆုံပြီး တဦးသတင်းတဦးပြောကြားကြ၊ မြတ်စွာဘုရားပွင့် ဓမ္မစကြာ တရားဟော၍ ပန်းများ ပွင့်ကြောင်း ဟိမဝန္တာသာမက လောကဓာတ်တသောင်းလုံးရှိ ပန်းများပွင့်ကြောင်း သာတာဂိရက ပြောပြရာ ပန်းပွင့်တာထား ဘုရားကို အသေအချာဖူးရပါရဲ့လားဟု ဟေမဝတက ပြန်မေးသည်၊ ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရရုံမျှမက တရားကိုပင် နာရ၍ အမြိုက်ဆေးကို သောက်ပြီးကြောင်း၊ ထိုအမြိုက်တရားကို သင့်ကိုလည်း သိစေချင်၍ သင့်ထံလာကြောင်း ပြောပြလိုက်၏။ နတ်ဘီလူး အချင်းချင်း ကောင်းကင်၌ ပြောဆိုနေကြစဉ် ကာဠီသဌေးကတော် အိပ်ရာထက်မှကြား၍ ထထိုင်ကာ “ဤအသံသည် အောက်လူများထံမှ မဟုတ် အထက်ကောင်းကင် နတ်များထံမှ” ဟု မှတ်သားနားစိုက်ထောင်နေသည်။</p> <h3>သူတပါးအတွက် ခူးခပ်ပြီးသား ဝင်၍စားသော အစ်မကြီး ကာဠီ</h3> <p>ဟေမဝတက ဘုရားရှင်၏ ကာယသမာစာရ အာဇီဝ မနောသမာစာရကို မေးရာ၊ မေးတိုင်းကိုပင် သာတာဂိရ ဖြေဆိုသည်၊ ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရား၏ ကိုယ်တော်ကျေးဇူး ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးကို မေးဖြေမှုနှင့်စပ်၍ ဟေမဝတသုတ္တန်ဆုံးလတ်သော် ဟေမဝတ နတ်မင်းသည် သူငယ်ချင်း၏ တရားဒေသနာကို အစဉ်လျှောက်သဖြင့် ဉာဏ်ကိုစေလွှတ်ကာ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-92 <hr> ကာဠီသဌေးကတော်သည်လည်း သူတပါးအား တရားဟောစဉ် ဘုရားရှင်ကို မဖူးမြင်ရဘဲ တဆင့်ကြားဖြင့် သဒ္ဓါတရားဖြစ်ကာ သူတပါးအတွက် ခူးပြီးထမင်း စားရသူကဲ့သို့ သောတာပန်ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>သောတာပန်ဖြစ်ပြီးသည်နှင့်တပြိုင်နက် ထိုညဉ့်၌ပင် သားဖွားပြီးနောက် သောဏဟု သားကို နာမည်ပေးကာ မိဘအိမ်၌ အလိုရှိသလောက်နေပြီး ကုရရဃရမြို့ ပြန်သွားသည်။</p> <p>ထိုအချိန် အရှင်မဟာကစ္စာနထေရ်သည် ကုရရဃရမြို့ ဥပဝတ္တတောင်၌ သီတင်းသုံးရာ ဆွမ်းအမ ကာဠီသဌေးကတော်အိမ် မပြတ်ကြွသဖြင့် သောဏသူကြွယ်နှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်ရကား သောဏကို တရားစကား များစွာဟောကြားခွင့်ရသည်။</p> <h3>မိမိအသား မိမိပြန်စားရသော ပြိတ္တာ</h3> <p>အခါတပါး သောဏသဌေးသားသည် လှည်းများဖြင့် ဥဇ္ဇေနီပြည် အရောင်းအဝယ် သွားရာ လမ်းခရီးအကြား တောအုပ်၌ လှည်းများစခန်းချနားကြသည်၊ သောဏသည် လူများသဖြင့် သင့်ရာသွားအိပ်နေစဉ် မိုးလင်း၍ လှည်းများထွက်သွားကြသော်လည်း မနိုးသဖြင့် သောဏ တဦးတည်း ကျန်နေသည်။</p> <p>သောဏသည် မိုးလင်း၍ အိပ်ရာမှ ထကာ လှည်းများနောက် လိုက်သည်တွင် ပညောင်ပင်၌ စက်ဆုပ်ဖွယ် ယောက်ျားတယောက် မိမိ၏အရိုးများမှ ပြုတ်ကျသော အသားများကို စားနေသည်ကိုမြင်၍ မေးရာ “ကျွန်ုပ်သည် ရှေးက ဘာရုကစ္ဆမြို့သား စဉ်းလဲသောကုန်သည်ဖြစ်ခဲ့၍ သူတပါးဥစ္စာကို လှည့်ဖျားစားသောက်ခဲ့ပါသည်၊ ဆွမ်းခံကြွသော သံဃာများကိုလည်း ကိုယ့်အသားကိုယ်စားပါလားဟု ဆဲရေးခဲ့ပါသည်၊ ယင်းကံကြောင့် ယခုလို ပြိတ္တာဖြစ်ကာ ခံစားနေရပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ သောဏသဌေးသား အလွန်ပင် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်သွားသည်။</p> <h3>ဆဲရေးသည့်အတွက် သွေးနက်များယို</h3> <p>ခရီးဆက်သည်တွင် ခံတွင်းမှ သွေးနက်များ ယိုစီးနေသည့် ပြိတ္တာ ၂-ဦးကို တွေ့၍ မေးမြန်းရာ “ကျွန်ုပ်တို့သည် ရှေးက ဘာရုကစ္ဆမြို့သား ကုန်သည်များဖြစ်၍ မိခင်က ရဟန္တာများကို ပင့်ဖိတ် ဆွမ်းကပ်စဉ် ကျွန်တော်တို့ဥစ္စာကို ရဟန်းများအား ဘာ့ကြောင့်လှူရတာလဲ၊ မိခင်ဆွမ်းစားသော ရဟန်းများခံတွင်းမှ သွေးနက်များ ဆင်းပါစေဟု ဆဲမိသဖြင့် ငရဲကျပြီး ကံအကြွင်းမကုန်၍ ပြိတ္တာဖြစ်ရပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ ဆထက်ထမ်းပိုး တိုး၍ ထိတ်လန့်တော့သည်။</p> <p>သောဏသည် ဥဇ္ဇေနီပြည် ကုန်သွယ်ကိစ္စပြီး၍ ကုရရဃရမြို့ ပြန်ရောက်သော် အရှင်မဟာကစ္စာနထံသွား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားရာ အရှင်မြတ်က သံသရာလည်ခြင်း၌<br> <br>စာမျက်နှာ-93 <hr> အပြစ်၊ ပြတ်ခြင်း၌ အကျိုးကို ဟောတော်မူသဖြင့် မကြာမီ ရှင်ပြုပေးရန် တောင်းပန်တော့သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် သောဏ၏ ဉာဏ် မရင့်သေးပုံကို သိမြင်သဖြင့် “တယောက်တည်း အိပ်ရ စားရသော မြတ်သော အကျင့်ကို အသက်ထက်ဆုံးကျင့်ရန် ခက်သည်၊ လူဝတ်ဖြင့်ပင် အခါအားလျော်စွာ အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်ပါဦး” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။ ဒုတိယအကြိမ် တောင်းပန်သောအခါလည်း အလားတူပင် တားတော်မူလိုက်သည်။</p> <h3>၁၀-ပါးသံဃာ ၃-နှစ်ကြာရ</h3> <p>တတိယအကြိမ်၌ကား သောဏဉာဏ်ရင့်လာပြီဖြစ်၍ ရှင်ပြုပေးလိုက်သည်၊ ရဟန်းခံကိစ္စကိုမူ သံဃာ ၁၀-ပါးရှိမှ ဆောင်ရွက်ခွင့်ရှိသဖြင့် သံဃာပြည့်အောင် ပင့်ဆောင်ရ၊ ပင့်ပြီးသံဃာအချို့ လည်း ကိစ္စအားလျော်စွာ ပြန်သွားကြသဖြင့် သံဃာ ၁၀-ပါး ၃-နှစ်ကျော်မှပြည့်၍ ရှင်သောဏ ကုဋိကဏ္ဏအား ရဟန်းခံပေးရသည်၊ (ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ အရှင်မဟာကစ္စာနမှာ တပါးတည်းသာနေခြင်း၊ မဇ္ဈိမတိုက်၌သာ သံဃာများ၍ အဝန္တိတိုင်းလို နေရာမျိုး၌ တရွာ တပါး၊ တနိဂုံး ၂-ပါး စသည်ဖြင့် သံဃာ ပါးလှခြင်းကြောင့် ၃-နှစ်မျှ သံဃာ ၁၀-ပါး စုဝေးမိရန် အချိန်ကြာသွားသည်။)</p> <p>အရှင်သောဏသည် ရဟန်းဖြစ်ပြီး မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်ကာ အရှင်မဟာကစ္စာနထံ သုတ္တနိပါတ် သင်ယူသည်၊ ဝါကျွတ်၍ ပဝါရဏာပြုပြီး ဘုရားရှင်ကို ဖူးလိုကြောင်း ဆရာအား ပန်ကြားရာ “သင်သွားလျှင် ဘုရားရှင်က သင့်ကို ဂန္ဓကုဋီမှာအတူနေစေပြီး တရားဟောဖို့ တိုက်တွန်းလိမ့်မည်၊ သင့်တရားကြည်ညိုပြီး ဆုပေးလိမ့်မည်၊ ဤဆုဤဆုများယူကာ ငါ့စကားဖြင့် ဘုရားရှင်၏ ခြေတော်တို့ကို ငါ့ကိုယ်စား သင်ရှိခိုးပါ” ဟု မှာကာ ခွင့်ပြုတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည် ဥပဇ္ဈာယ်ထံမှခွာပြီး မိခင်အိမ်ကြွ ပြောပြသောအခါ မိခင်ကလည်း “သား ဘုရားဖူးသွားလျှင် ဤကမ္ဗလာယူပြီး ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင် မြေအခင်း ခင်းလှူခဲ့ပါ” ဟု မှာကြား၍ ကမ္ဗလာအဝတ်ကို ကပ်လိုက်သည်။</p> <h3>ဘုရားထံမှ အထူးအခွင့်အရေးရသော အရှင်သောဏ</h3> <p>ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးစဉ် ရောက်လာသောအရှင်သောဏအား ဘုရားရှင်က ပဋိသန္တာရပြုပြီးလျှင် အရှင်အာနန္ဒာကို “ဤရဟန်းအတွက် ကျောင်း အိပ်ရာ နေရာကို စီစဉ်လော့” ဟု မိန့်ရာ ဘုရားရှင်၏ အလိုကို သိသော အရှင်အာနန္ဒာသည် ဂန္ဓကုဋီအတွင်း၌ပင် နေရာခင်းပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-94 <hr> ဧည့်သည်ရဟန်းနှင့် ဘုရားရှင် တကျောင်းတည်း နေတော်မူလိုလျှင် နေရာပေးဖို့ အထူးမိန့်ကြားသည်၊ သို့မဟုတ်လျှင် မမိန့်ကြားပါ၊ အရှင်အာနန္ဒာစသော တာဝန်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များက သင့်ရာ၌ နေရာချပေးသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် များစွာသောအခါ လွင်တီးခေါင်၌ သမာပတ်ဝင်စားပြီးမှ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်တွင်း ဝင်သလို အရှင်သောဏလည်း ဖလသမာပတ် ဝင်စားပြီးမှ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်းဝင်ပြီး သင်္ကန်းကပ်လျက် ဘုရားခြေတော်ရင်း ထိုင်နေခြင်းဖြင့် အချိန်ကုန်စေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ပစ္ဆိမယံ၌ သတိသမ္ပဇဉ်ဖြင့် လက်ယာနံတောင်း လျောင်းစက်ပြီး မိုးသောက်ခါနီးဝယ် ထထိုင်တော်မူကာ “ဤအချိန်လောက်ဆိုလျှင် သောဏ ပင်ပန်းမှု ပျောက်လောက်ပြီ” ဟု သိတော်မူရကား “ရွတ်ဆိုဖို့တရားသည် သင်ချစ်သား ဉာဏ်၌ ထင်စေလော့” ဟု သောဏအား တိုက်တွန်းတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည် ချိုမြိန်သောအသံဖြင့် အက္ခရာတလုံးမျှ မချွတ်စေဘဲ သုတ္တနိပါတ် အဋ္ဌကဝဂ် ကာမသုတ္တန်စသော ၁၆-သုတ်တို့ကို ရွတ်ဆိုသည်၊ ပြီးဆုံးသောအခါ ဘုရားရှင်သည် ကောင်းချီးပေးတော်မူ၍ “ချစ်သား၊ သင်သည် တရားတော်ကို ကောင်းစွာ သင်ထားပေ၏၊ ငါဘုရားဟောစဉ်ကနှင့် ယခု ဒေသနာ တထပ်တည်းကျသည်၊ ဘာမျှ အယုတ်အလွန်မရှိ” ဟု ကြည်ညိုသည့်အဖြစ် ပြတော်မူသည်။ အရှင်သောဏသည် “ယခုအခါ ငါ့ဆရာမှာလိုက်သော စကား လျှောက်ထားချိန်တန်ပြီ” ဟု မှတ်ထင်ကာ “မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်၏ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ အရှင်မဟာကစ္စာနသည် မြတ်စွာဘုရား၏ ခြေတော်တို့ကို ဦးခေါင်းဖြင့် ရှိခိုးလိုက်ပါသည်။ ဤသို့လည်း လျှောက်ထားပါသေးသည်။”</p> <h3>သံဃာ့စီးပွား လျှောက်ထားမြော်မြင် ကစ္စာနအရှင်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတောင်ပိုင်းနယ်သည် ရဟန်းနည်း၍ ၃-နှစ်ကျော်စုမှ ခက်ခဲစွာ သံဃာတကျိပ်ရကာ တပည့်တော် ရဟန်းဖြစ်ရပါသည်၊ ထိုနယ်၌ တကျိပ်အောက်နည်းသောဂိုဏ်းဖြင့် ရဟန်းခံခွင့် ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>၂။ မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတိုင်း နယ်မြေသည် ကြမ်းတမ်းပါ၏၊ ထိုနယ်မြေ၌ အထပ်များသော ဖိနပ်ကို ခွင့်ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>၃။ မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတိုင်းနယ်၌ လူများရေချိုးခြင်းကို အလေးပြုကြပါ၏၊ ရေဖြင့် စင်ကြယ်သည်ဟူ၍လည်း ယူဆပါသည်၊ ထိုနယ်၌ မပြတ်နေ့စဉ် ရေချိုးခြင်းကို ခွင့်ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>စာမျက်နှာ-95 <hr> ၄။ မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတိုင်း တောင်ပိုင်းနယ်၌ သိုး ဆိတ် သမင်ရေများကို ခင်းကြပါ၏၊ မဇ္ဈိမတိုင်း ဇနပုဒ်တို့၌ ပြိတ်မြက် မြားမြက် သင်ပြက် ပိတ်ထည် မြက်ဖျာများ ခင်းကြသလို ထိုနယ်၌ သားရေ ၃-မျိုး ခင်းကြပါသည်။ ထိုသားရေအခင်း ၃-မျိုးကို ခွင့်ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>၅။ မြတ်စွာဘုရား၊ ယခုအခါ လူတို့သည် သိမ်ပရောဂရောက်နေသော ရဟန်းများအား “ဤရဟန်းအား ဤသင်္ကန်း လှူကြပါ၏” ဟု လျှောက်ပြီး သင်္ကန်းလှူကြရာ အလျှောက်ခံရသော သီတင်းသုံးဘော် ရဟန်းတို့သည် အလှူခံကြရမည့် ရဟန်းများထံလာပြီး “ငါ့ရှင်၊ ဤလူများက သင်္ကန်းလှူကြသည်” ဟု ပြောပြကြပါကုန်၏၊ ထိုအခါ သင်္ကန်းလှူခံကြရမည့် ရဟန်းများသည် ငါတို့အဖို့ စွန့်ခြင်းဝိနည်းကံ မဖြစ်ပါစေလင့်ဟု အောက်မေ့ကြကာ “မအပ်” ဟု သံသယရှိကြပြီး မခံယူကြပါ၊ မြတ်စွာဘုရားသည် သင်္ကန်း၌အပ်သော ပရိယာယ်ကို ဟောကြားတော်မူမည်လည်း မသိ—ဟု လျှောက်ထားလိုက်ပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်တော့သည်။</p> <h3>အချိန်မရွေး ရေချိုးနိုင်ခြင်းစသော အခွင့်ထူးများ</h3> <p>ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ယင်းအကြောင်းအရာများကြောင့် တရားစကား မိန့်ကြားပြီး အောက်ပါအခွင့် ၅-မျိုးကို ခွင့်ပြုတော်မူသည်။</p> <p>၁။ အလုံးစုံသော ပစ္စန္တရစ် ဇနပုဒ်များ၌ ဝိနည်းဓိုရ်အပါအဝင် ၅-ပါးမြောက်သော ဂိုဏ်းသံဃာဖြင့် ရဟန်းခံနိုင်ခွင့်၊</p> <p>၂။ အလုံးစုံသော ဇနပုဒ်တို့၌ အထပ်များသောဖိနပ် စီးနိုင်ခွင့်၊<br> ၃။ အလုံးစုံသော ဇနပုဒ်တို့၌ မပြတ်ရက်ဆက် ရေချိုးနိုင်ခွင့်၊</p> <p>၄။ အလုံးစုံသော ဇနပုဒ်တို့၌ သိုး ဆိတ် သမင်ရေ ဟူသော သားရေအခင်း ၃-မျိုး သုံးစွဲနိုင်ခွင့်၊</p> <p>၅။ လူအများက ဥပစာရ သိမ်ပရောဂရောက်နေသော ရဟန်းများအား “ဤရဟန်းအား ဤသင်္ကန်း လှူကြပါ၏” ဟု လျှောက်ပြီး သင်္ကန်းလှူကြလျှင် လက်သို့ မရောက်သေးသမျှ အဓိဋ္ဌာန်တင်ရမည့် အရေအတွက်သို့ မရောက်သောကြောင့် ထိုသင်္ကန်းကို ခံယူနိုင်ခွင့်ရှိသည်ဟူသော ဤ ၅-မျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည် မိခင်ဒါယိကာမကြီး၏ အမှာအရ ကမ္ဗလာထည်ကို ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီတိုက် မြေအခင်းပြုလုပ်ရန် လှူဒါန်းပြီး မိမိနေရာ အဝန္တိတိုင်း ကုရရရမြို့ ဥပဝတ္တတောင်ကျောင်း ပြန်ကြွကာ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာအား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-96 <hr> ဘုရားရှင်အား တရားဟောခဲ့ရသော အရှင်သောဏတရားပွဲကြီး<br> နောက်နေ့ မယ်တော် ကာဠီဒါယိကာမကြီး အိမ်ကြွပြီး ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီးလတ်သော် မယ်တော်၏ မေးလျှောက်ချက်အရ ဘုရားရှင်ကို ဖူးခဲ့ရ၍ မယ်တော်စကားဖြင့် ဘုရားကို မယ်တော်ကိုယ်စား ရှိခိုးပြီး ကမ္ဗလာထည်ကိုလည်း သားတော်ကိုယ်တိုင် ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း မြေအခင်းခင်းထားခဲ့ကြောင်း မိန့်ကြားသည်။</p> <p> “သားက ဘုရားရှင်အား တရားစကားလျှောက်ထားတော့ ဘုရားရှင်လည်း သားတော်အား ကောင်းချီးပေးသည်” ဟု ကြားရကြောင်း မယ်တော်က လျှောက်ထားရာ “ဤအကြောင်းအရာများကို မယ်တော်ဘယ်နည်းနှင့် သိပါသလဲ” ဟု ထပ်ဆင့်မေးခွန်း မေးသဖြင့် “သားအား ဘုရားရှင်က ကောင်းချီးပေးသောနေ့မှာ စကြဝဠာတိုက်တသောင်းရှိ နတ်ဗြဟ္မာများလည်း ကောင်းချီးပေးကြသည်ဟု မယ်တော်အိမ်စောင့်နတ်က မယ်တော်ကို ပြောကြားသည်” ဟု ဖြေဆိုပြီး ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားခဲ့သော တရားကို မယ်တော်အားလည်း ပြန်ဟောရန် တောင်းပန်သည်။ ဆိတ်ဆိတ်နေသဖြင့် လက်ခံကြောင်းကိုသိသော မယ်တော် ကာဠီသဌေးကတော်သည် မိမိအိမ်တံခါးဝ၌ မဏ္ဍပ်ကြီးဆောက်လုပ်စေပြီး သားတော်၏ဓမ္မသဘင်ကို ခမ်းနားစွာ ဆင်ယင်ကျင်းပသည်။</p> <h3>၁၀။ လာဘ်များသူ ရဟန်းတို့တွင် သီဝလိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>သူရှုံးငါနိုင် အပြိုင်ဆင်နွှဲ ဒါနပွဲ</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။ အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ဗန္ဓုမတီမြို့နယ် တောရွာသားတဦး ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အချိန်ကား ဗန္ဓုမတီ ပြည်သူများနှင့် ဗန္ဓုမမင်းကြီးတို့ အပြိုင်အဆိုင် ဝိပဿီဘုရားရှင်အား လှူဒါန်းနေကြရာ ပြည်သူများ၏အလှည့်၌ ပျားနှင့် နွားနို့ခဲမရနိုင်ဘဲ ရှိနေကြသည်။ “ရရာမှယူကြမှာပဲ” ဟု ကြံကာ နယ်မှ မြို့ဝင်လမ်း၌ အစောင့်ယောက်ျား လွှတ်ထားကြသည်။ သီဝလိအလောင်း အမျိုးကောင်းသားသည် မိမိရွာမှ နွားနို့ခဲယူလာပြီး “တစုံတခု ရရာကို လဲလှယ်ယူမည်” ဟု ကြံ၍ မြို့သို့ဝင်ခါနီး မျက်နှာသစ်၊ လက် ခြေ ဆေးပြီးမှ ဝင်မည်ရည်ရွယ်ကာ ရေချမ်းသာရာ အရပ်ကိုကြည့်လတ်သော် ထွန်တုံးဦးမှ ပမာဏရှိသော ပျားကောင်မရှိသည့် ပျားတံကြီးကိုတွေ့လေလျှင် “ငါ့ကုသိုလ်ကြောင့် ဖြစ်တာပဲ” ဟု ယူပြီး မြို့ဝင်သည်၊ အစောင့်ယောက်ျားက “မည်သူ့ဖို့ယူလာသလဲ” ဟု မေးရာ ရောင်းဖို့ယူလာကြောင်း ပြောသဖြင့် တကျပ်ပေး၍ ပျားနှင့် နွားနို့ခဲကို ဝယ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-97 </p><hr> <h3>ဟန်ကိုကြည့်၍ ဉာဏ်ရှိသူ သိနိုင်သည်</h3> <p> “တန်ဖိုးမထိုက်သော ဤပစ္စည်းကို ပထမအကြိမ်မှာပင် အဖိုးများစွာပေးဝယ်သည်၊ စုံစမ်းသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး တကျပ်နှင့် မရောင်းနိုင်ကြောင်း ပြောသည်၊ နှစ်ကျပ်၊ လေးကျပ် စသည်တိုးပေး၍ ၁ဝဝဝိ ရောက်လာသောအခါ “အချိန်ဆွဲ၍မသင့်၊ ဤယောက်ျား၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စမေးမှပဲ” ဟု ကြံကာ “အဖိုးမတန်ဘဲ ဤမျှပေးတာ ဘာ့ကြောင့်ပါလဲ” ဟု မေးရာ မင်းနှင့်ပြည်သူ ဒါနအပြိုင်လှူပုံများနှင့် နွားနို့ခဲမပါလျှင် ပြည်သူများရှုံးမှာဖြစ်၍ ၁ဝဝဝိ ပေးဝယ်ရပုံ ပြောပြသည်။</p> <p>ဤ ၂-မျိုးကို ပြည်သူမှတပါး အခြားသူ လှူနိုင် မလှူနိုင်မေးရာ မည်သူမဆို လှူနိုင်ကြောင်းပြောပြသည်၊ ပြည်သူ့အလှူမှာ တနေ့တည်း ၁ဝဝဝိ လှူသူ ရှိ မရှိမေးပြန်ရာ မရှိကြောင်းပြောသဖြင့် “ဤပစ္စည်း ၂-မျိုး ၁ဝဝဝိ တန်ပုံ သင်အသိပဲ၊ ပြည်သူများ သွားပြောပြပါ၊ ဤပစ္စည်း ၂-မျိုးကို တန်ဖိုးဖြင့် မပေးပါ၊ ကိုယ်ထိလက်ရောက်လှူလိုပါသည်၊ ဤပစ္စည်း ၂-မျိုးအတွက် ကြောင့်ကြမဲ့သာ နေကြပါ” ဟု ပြောပြပါလေ “ဤအလှူပွဲ၌ အဖိုးတန်ပစ္စည်းလှူသူ ကျွန်ုပ်ဖြစ်ကြောင်း သင်ကိုယ်တိုင် သက်သေခံသူဖြစ်ပါစေ” ဟု ပြောသည်။</p> <h3>ကုသိုလ်ကား အရင်းနည်းသော်လည်း အမြတ်ကြီးသည်</h3> <p>သီဝလိအလောင်းရွာသားသည် ရိက္ခာဖို့ရာ ယူလာသော ဥစ္စာထဲမှ အစပ် ၅-မျိုးဝယ်ပြီး အမှုန့်ကြိတ်သည်၊ နွားနို့ခဲမှ ဒိန်ရည်ကို စစ်ယူပြီး ထိုဒိန်ရည်၌ ပျားလပို့ကို ညှစ်ချ၍ အစပ် ၅-ပါး အမှုန့်များနှင့်ရောကာ ပဒုမ္မာကြာရွက်တခု၌ ထားလိုက်၍ ထိုကြာရွက်ကို စည်းစည်းလုံးလုံး ကိုင်ဆောင်ယူလာပြီး ဘုရားရှင်နှင့် မနီးမဝေးနေရာ၌ လှူဖို့ရာ မိမိအလှည့်ကြည့်နေသည်။</p> <p>အခွင့်ရသည်ကို သိသည်နှင့်တပြိုင်နက် ဘုရားရှင်အနီးသွားပြီး “ဤလှူဖွယ်ကား တပည့်တော်၏ ဆင်းရဲသားလက်ဆောင်ပါဘုရား၊ သနားသဖြင့် အလှူခံတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ပြီးလှူသည်။ ဘုရားရှင်သည် စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီးများ လှူသော ကျောက်သပိတ်ဖြင့်အလှူခံပြီး ထိုလှူဖွယ်ကို သံဃာ ၆-သန်း ၈-သိန်း လှူမကုန်အောင် အဓိဋ္ဌာန်တော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သီဝလိအလောင်းသည် “အရှင်ဘုရားတို့အား ယနေ့ တပည့်တော် ပြုအပ်ဆောင်နှင်းအပ်သော ကုသိုလ်အရပ်ရပ်ကို ဗန္ဓုမတီ ပြည်သူအပေါင်းတို့ မျက်မြင်ပါဘုရား၊ ဤကောင်းမှုကြောင့် ဖြစ်လေရာဘဝ၌ လာဘ်လာဘ အခြံအရံ အကျော်အစော အထွတ်အထိပ်ရောက်သူ ဖြစ်ပါစေသား” ဟု ဆုတောင်းသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-98 </p><hr> <h3>သီဝလိသန္ဓေ တည်လာချိန်ဝယ် အံ့ဩဖွယ်</h3> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကောလိယသာကီဝင်မင်းမျိုး သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးဝမ်း၌ သန္ဓေတည်လာသည်၊ ယင်းအချိန်မှစ၍ ရာပေါင်းများစွာ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာများ ညဉ့်နံနက်ဆက်ကာ ရောက်လာကြသည်၊ သုပ္ပဝါသာမှာ အရာရာ ရှေးကထက် ပြည့်စုံတော့သည်။</p> <p>မင်းသမီးဘုန်းကံစုံစမ်းရန် ဆွေမျိုးများက မင်းသမီးလက်ဖြင့် ထိထားသော မျိုးစေ့တောင်းကို ကြဲချသောအခါ မျိုးစေ့တစေ့မှ အပင်ရာထောင် ပေါက်လာကြသည်၊ တပယ်ကျယ်သောလယ်မြေမှ လှည်းအစီး ၅၀၊ ၆၀ တိုက် စပါးများထွက်ကြသည်။ စပါးကျီတံခါးကို မင်းသမီးလက်ဖြင့် ထိထားရာ စပါးများ ယူမကုန်ဘဲ ပြန်ပြည့်သည်၊ မင်းသမီးဘုန်းကံဟုဆိုကာ ထမင်းအိုးနှိုက်ကာ လာသမျှပေးသော်လည်း ထမင်းမကုန်တော့ပေ။ သီဝလိကိုယ်ဝန်ကား ၇-နှစ် ရှိလာပေပြီ။</p> <h3>ဒုက္ခကြုံလျှင် ရတနာ ၃-စုံသာ အာရုံဖြစ်သင့်သည်</h3> <p>ကိုယ်ဝန်ရင့်လတ်သော် ၇-ရက် ဆင်းရဲကြီးစွာခံစားရသော မင်းသမီးသည်—</p> <p>၁။ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝတ သော ဘဂဝါ၊ ယော ဣမဿ ဧရူပဿ ဒုက္ခဿ ပဟာနာယ ဓမ္မံ ဒေသေသိ - ငါတို့ ကိုးစား အကြင်ဘုရားသည် ဤသဘောမျိုး ဒုက္ခဆိုးကို ပယ်ချိုးဖို့ရာ အမတာ ရေအေး တိုက်ကျွေးတော်မူပေ၏၊ ငါတို့ကိုးစား ထိုဘုရားသည် တရားအပုံ အလုံးစုံကို အကုန်သိမြင် ဉာဏ်တော်ရှင်စင်စစ် ဖြစ်တော်မူပါပေစွတကား။</p> <p>၂။ သုပ္ပဋိပန္နော ဝတ တဿ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ယော ဣမဿ ဧရူပဿ ဒုက္ခဿ ပဟာနာယ ပဋိပန္နော - ငါတို့ကိုးစား အကြင်ဘုရားသည် ဤသဘောမျိုး ဒုက္ခဆိုးကို ပယ်ချိုးဖို့ရာ ကောင်းစွာမသွေ ကျင့်တော်မူပါပေ၏၊ ငါတို့ကိုးစား ထိုဘုရား၏ တပည့်သားဖြစ်လာ မြတ်သံဃာသည် သုံးပါးသိက္ခာ သာသနာကို ကောင်းစွာမသွေ ကျင့်တော်မူပါပေစွတကား။</p> <p>၃။ သုသုခံ ဝတ တံ နိဗ္ဗာနံ၊ ယတ္ထ ဧရူပံ ဒုက္ခ န သံဝိဇ္ဇတိ - နိဗ္ဗာန် သတ်မှတ် အကြင်ဓာတ်၌ ဤကဲ့သို့သော ဒုက္ခဆိုးသည် တစိုးတစိ မရှိပါပေ။ ထိုနိဗ္ဗာန်ဓာတ် တရားမြတ်သာ ချမ်းသာစစ်မှန် ဧကန်မသွေ ဖြစ်ပါပေစွတကား - ဟု ဘုရားရှင်ဂုဏ်၊ သံဃဂုဏ်၊ နိဗ္ဗာန်ဂုဏ်နှင့်စပ်သော ဂါထာများရွတ်ဆိုကာ သည်းခံနေရှာသည်၊ (ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးတိုင်း ဒုက္ခလာလျှင် ဤဂုဏ် ၃-မျိုးကို ပွားများသင့်သည်)။</p> <p>စာမျက်နှာ-99 </p><hr> <h3>သူတော်ကောင်းမှန်က ဒါနကောင်းမှု အားပြုသည်</h3> <p>သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးသည် ကြင်ရာတော် ကောလိယမင်းသားကို ခေါ်၍ “အသက်ရှင်စဉ် ဒါနပြုလိုပါသည်၊ ဘုရားထံသွား၊ ဤအကြောင်း လျှောက်ထား၊ ဘုရားပင့်ပေးပါ၊ ဘုရားမိန့်သမျှကိုလည်း ကောင်းစွာမှတ်သား နှမတော်အား ပြန်ပြောပါ” ဟု မှာထားလွှတ်လိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ကောလိယမင်းသမီး သုပ္ပဝါသာ၊ ရောဂါမရှိ ချမ်းသာစေသတည်း၊ ရောဂါမရှိ ချမ်းသာလျက် ရောဂါကင်းသောသားကို ဖွားစေသတည်း” ဟု မိန့်တော်မူသည်၊ ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသည်နှင့် တပြိုင်နက် (ကြင်ရာတော် မင်းသား ပြန်မရောက်မီပင်) သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးသည် ဓမ္မကရိုဏ်ရေစစ်မှ ရေကျသလို ချမ်းသာစွာ သားဖွားတော့သည်။</p> <p>လူနာစောင့် ပရိသတ်များ ငိုရာမှပြုံးရွှင်ကြပြီး ကောလိယမင်းသားအား သားဖွားသတင်း လျှောက်တင်ရန်သွားကြသည်၊ ကောလိယမင်းသည် သတင်းပို့သူများအမူအရာ မြင်စဉ်ကပင် “ဘုရားရှင်အမိန့်စကား ပြီးသွားပြီထင်ရဲ့” ဟု ကြံစည်ပြီး မင်းသမီးထံလာ ဘုရားရှင်၏အမှာကိုလည်း ပြောကြားလိုက်သည်။</p> <p>မင်းသမီးက “အရှင့်သား၊ ပင့်လျှောက်ခဲ့သော အသက်ရှင်ဆွမ်းသည်ပင် မင်္ဂလာဆွမ်းဖြစ်ပါလိမ့်မည်၊ တဖန်ပြန်သွားကာ ၇-ရက်လုံးအတွက် ပင့်ချေပါ” ဟု စေလွှတ်ပြန်သည်။</p> <p>ဖွားမြင်ပြီးစ သီဝလိပုတ္တ၏ ဆွေမျိုးအားလုံး၏ ပူပန်စိတ်ကို ငြိမ်းစေပြီး ဖွားမြင်လာသူ အလုပ်ကိစ္စများဖြစ်၍ သီဝလိဟု အမည် ပေးကြသည်။ သီဝလိကား (အများလို ၁၀-လဖွားမဟုတ်) ၇-နှစ်ဖွားဖြစ်၍ ၇ နှစ်သားများအလုပ် အားလုံးလုပ်နိုင်ရကား ဖွားသည့်နေ့မှစ၍ ၇-ရက်ဆွမ်းကျွေး အလှူ၌ သံဃာတော်များအား ရေစစ်ပြီး ဆက်ကပ်သည်။</p> <p>ရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ၇-ရက်မြောက်နေ့၌ သီဝလိအား “သင် ဤမျှ ၇-နှစ်ပတ်လုံး ပဋိသန္ဓေဒုက္ခ ခံစားရလျှင် ရဟန်းမပြုသင့်ဘူးလား” ဟု မိန့်ရာ “အခွင့်ရလျှင် ပြုချင်ပါသည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ဖွားမြင်စသာသာ ထိုအကြောင်း မိခင် သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးသိသဖြင့် ခွင့်ပြုရာ ရဟန်းဖြစ်လာသည်။ အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သီဝလိကို ကျောင်းခေါ်သွားကာ တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးပြီး ရှင်ပြုဖို့ ဆံရိတ်ခါနီးတွင် “သီဝလိ၊ သင့်အား တခြား ဩဝါဒပေးရန်မလို၊ ၇-နှစ်ပတ်လုံး ခံစားခဲ့ရသော ဒုက္ခကိုပင် ဆင်ခြင်ပါ” ဟု မိန့်ရာ သီဝလိက “ရှင်ပြုပေးခြင်းသည်သာ အရှင်ဘုရားတို့တာဝန်ပါ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-100 <hr> တပည့်တော် ပြုစွမ်းနိုင်သမျှ တရားနှလုံးသွင်း ပွားများခြင်းကို တပည့်တော်သည်ပင် ဆင်ခြင်စဉ်းစား ပွားများပါမည် ဘုရား” ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာအား ပြန်လည် လျှောက်သည်။</p> <p>သီဝလိကား ပထမ ဆံဝန်း စိတ်ချလိုက်စဉ် သောတာပန်၊ ဒုတိယ ဆံဝန်း၌ သကဒါဂါမ်၊ တတိယ ဆံဝန်း၌ အနာဂါမ်ဖြစ်ပြီး ဆံအားလုံး ရိတ်ချပြီးသည်နှင့် တပြိုင်နက် အရဟတ္တဖိုလ် မျက်မှောက်ပြု ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ရှင်သီဝလိ ရှင်ရဟန်းဖြစ်သော နေ့မှစ၍ သံဃာတော်များအတွက် ပစ္စည်း ၄-ပါး လိုသမျှ ရကြသည်၊ အရှင်သီဝလိ ဝတ္ထုကား ကုဏ္ဍိကာမြို့၌ ဖြစ်သည်။</p> <h3>ဒုက္ခရောက်ကြောင်း သားအမိ ၂-ဦး၏ ရှေးကံဟောင်း</h3> <p>အရှင်မြတ်သားအမိကား ဗာရာဏသီမင်း၏ မိဖုရားနှင့် သားတော်ဖြစ်စဉ် ကောသလမင်းက တိုက်ခိုက်ပြီး မိဖုရားကြီးကို သိမ်းပိုက်ကာ မိဖုရားကြီးရာထူး၌ပင်ထားသည်၊ သားတော်ကား ရေထုတ်ပြွန်မှ ထွက်ပြေးပြီး စစ်သည်စုရုံးကာ ဗာရာဏသီပြည်ပြန်လာပြီး “ထီးနန်းပြန်အပ်ရန်၊ သို့မဟုတ် စစ်တိုက်ရန် ကြိုက်ရာရွေးဖို့” ရာဇသံ ပေးလိုက်သည်။</p> <p>စစ်တိုက်လျှင် လူများဆင်းရဲမည်၊ မြို့ကိုသာပိတ်ဆို့ပြီး ဝန်းရံတားရန်၊ မြို့တွင်းမှာရှိနေသော မယ်တော်က သားအား အကြံပေးရာ ယင်းအကြံအတိုင်း မြို့တံခါးမကြီး ၄-ပေါက်ကို အဝင်အထွက်မရှိ ပိတ်ဆို့လိုက်သည်၊ သို့သော် မြို့သားများတံခါးငယ်များမှ ထွက်ဝင်ပြုကာ မြက်၊ ထင်း ရိက္ခာသွင်းကြသဖြင့် ၇-နှစ် ကြာသော်လည်း အကြောင်းမထူး၍ မယ်တော် အကြံပေးချက်အရ တံခါးငယ်များကိုပါ ပိတ်လိုက်ပြန်သည်။</p> <p>၇-ရက်ကြာသော် မြို့သားများအနေကြပ်သဖြင့် ကောသလမင်း ဦးခေါင်းဖြတ်၍ မင်းသားအား ဆက်သည်၊ မင်းသားသည် မြို့တွင်းဝင် မင်းပြုတော့သည်၊ ယင်းအကုသိုလ်ကြောင့် အရှင်မြတ်သားအမိ ၇-နှစ် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ရ၊ အမိဝမ်းအောင်း နေရပြီး မယ်တော်မှာ ၇-ရက် မိန်းမောတွေဝေရခြင်းဒုက္ခ ခံရသည်။</p> <h3>တောတောင်သမုဒ္ဒရာ သွားလေရာမှာ လှူဒါန်းကြသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် သာဝတ္ထိမြို့ရောက်သောအခါ အရှင်သီဝလိက “သူ့ဘုန်းကံ လက်တွေ့စုံစမ်းချင်၍ သံဃာ ၅၀၀ အဖော်ပေးပါ” ဟု လျှောက်တောင်းပြီး ဟိမဝန္တာ ရှေးရှု တောလမ်းခရီး ကြွတော်မူသည်၊ အရှင်သီဝလိအား—</p> <p>၁။ ပထမခရီး ပညောင်ပင်စောင့်နတ်မင်းက ၇-ရက်ကြာ ဒါနပြုသည်၊ ဤနည်းဖြင့် အရှင်သီဝလိသည် ၂။ ပဏ္ဍဝတောင်၊ ၃။ အစီရဝတီမြစ်၊ ၄။</p> <p>စာမျက်နှာ-101 <hr> ဝရသာဂရသမုဒ္ဒရာ၊ ၅။ ဟိမဝန္တာတောင်၊ ၆။ ဆဒ္ဒန်အိုင်၊ ၇။ ဂန္ဓမာဒနတောင်၊ ၈။ အရှင်ရေဝတ နေရာသို့ကြွရာ နေရာအားလုံး၌ ၇-ရက်စီ ဆိုင်ရာနတ်များက ဒါနပြုကြသည်။</p> <p>ဂန္ဓမာဒနတောင်၌ကား နာဂဒတ္တနတ်မင်းက နွားနို့ဆွမ်းတရက်၊ ထောပတ်ဆွမ်းတရက်၊ တလှည့်စီ ၇-ရက်လှူရာ သံဃာတော်များက “နွားနို့ရအောင် နို့ညှစ်ခြင်း၊ ထောပတ်ဖြစ်အောင် နှိပ်နယ်ခြင်းများ ဘာမျှမတွေ့ရပါဘဲလျက် ဘယ်ကောင်းမှုကြောင့် ဤဆွမ်းများ ဖြစ်နေသလဲ” ဟု မေးရာ နတ်မင်းက “ကဿပဘုရားလက်ထက်က စာရေးတံနွားနို့ဆွမ်း လှူဒါန်းခြင်း၏ အကျိုးပါ ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ရှားတောကျောင်းနေ အရှင်ရေဝတထံ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များကြွရာ တောတွင်း၌ နတ်များက အရှင်သီဝလိကို အမှူးထား၍ ၇-ရက်လှူကြသည်ကို အကြောင်းပြုပြီး ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၁၁။ သဒ္ဓါတရားအားကြီးသူ ရဟန်းတို့တွင် ဝက္ကလိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>နိဗ္ဗာန်မလိုချင် ဘုရားကိုသာ ဖူးနေချင်</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျ၍ ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် ပုဏ္ဏားမျိုး၌ ဖြစ်၍ ဝက္ကလိအမည်ရကာ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်ကျွမ်းသည်။</p> <p>ခြံရံပြီး သာဝတ္ထိလာသော ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရလျှင် ရူပကာယ အသရေတော်အပေါ် ဖူးမဝဖြစ်ကာ ကျောင်းတော်ထိ လိုက်သွားသည်၊ ဘုရားရှင် တရားဟောလျှင်လည်း ရှေ့တည့်တည့်ကမှ တရားနာသည်၊ ဘုရားကို အမြဲဖူးနေရအောင် ရဟန်းပြုပြီး ဆွမ်းချိန်ထား၍ ကျန်အချိန်များ၌ ဘုရားရှင်ကို မြင်လောက်ရာနေရာ၌ နေပြီး ဖူးနေတော့သည်၊ စာသင်ခြင်း တရားအားထုတ်ခြင်း ဘာမျှ မပြုလုပ်ပါ။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဝက္ကလိဉာဏ်ရင့်အောင် ဆိုင်းပြီး အချိန်အတော်ကြာ ဘာမျှ မိန့်တော်မမူသော်လည်း “တရားသိဖို့ ဉာဏ်ရင့်လာပြီ” ဟု သိတော်မူလတ်သော် “ဝက္ကလိ၊ ဤကိုယ်ပုပ်ကို ကြည့်နေသဖြင့် သင့်မှာ ဘာအကျိုးရှိမှာလဲ၊ ဝက္ကလိ၊ တရားမြင်သူသည် ငါဘုရားကို မြင်သည်မည်၏၊ ငါဘုရားကို မြင်သူသည် တရားကိုမြင်သူ ဖြစ်၏၊ ဝက္ကလိ၊ တရားကြည့်သောသူမှသာ ငါဘုရားကိုကြည့်သူ ဖြစ်၏၊ ငါဘုရားကိုကြည့်သောသူသည် တရားကိုကြည့်သူ ဖြစ်ရပေမည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-102 </p><hr> <h3>ဘုရားမြင်သော်လည်း တရားမမြင်၍ ဝက္ကလိ အနှင်ခံရသည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဤသို့ပင် မိန့်သော်လည်း အရှင်ဝက္ကလိသည် ဘုရားရှင်ကို ထားပြီး တခြားမသွားနိုင်၊ “ဤရဟန်း သံဝေဂမရသမျှ အမှန်တရားမသိနိုင်” ဟု ဘုရားရှင် ဆင်ခြင်တော်မူကာ ဝါဆိုခါနီးသော် ရာဇဂြိုဟ်ကြွ၍ ဝါဆိုမည့်နေ့၌ “ဝက္ကလိ၊ လွတ်ရာသင်ထွက်သွား” ဟု နှင်တော်မူသည်။ ဘုရားရှင်များစကား မည်သူမျှ မပယ်နိုင်ရကား အရှင်ဝက္ကလိသည် ဘုရားရှင်ကို ပြန်လှန်လျှောက်ထားခြင်း မပြုတော့ဘဲ “ယခုအခါ ငါဘာပြုနိုင်တော့မှာလဲ၊ ဘုရားရှင် ငါ့ကိုနှင်ပြီ၊ ဘုရားရှင်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင်ခွင့် ငါမရတော့၊ ငါ့အတွက် အသက်ရှင်နေသမျှ အကျိုးမရှိ” ဟု ကြံကာ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင် ချောက်ကမ်းပါး တက်သွားတော့သည်။</p> <p>ဝက္ကလိ စိတ်ပျက်အားငယ်ပုံ ဘုရားရှင် သိတော်မူ၍ “ငါဘုရားထံမှ နှစ်သိမ့်မှု ဤရဟန်းမရလျှင် မဂ်ဖိုလ်အကြောင်းပစ္စည်း ပျက်စီးရမည်” ဟု ဆင်ခြင်တော်မူပြီး ကိုယ်တော်မြတ်ကိုမြင်ဖို့ ရောင်ခြည်တော်လွှတ်လိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်မြင်ချိန်မှစ၍ အရှင်ဝက္ကလိ၏ အင်အားကြီးမားသော စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ နုတ်ပယ်ပြီး ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>မိခင်က ရိုက်ပြီးမှ နို့တိုက်ခံရသည့် သားပမာ ဝက္ကလိ ဝမ်းသာသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ခြောက်နေသော ကန်အတွင်း ရေလုံးကြီး သွင်းလောင်းသည့်အလား အရှင်ဝက္ကလိအတွက် နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်မှု အင်အားဖြစ်ပွားဖို့ရာ ဓမ္မပဒ၌ လာသော “ဘုရားထံ အာရုံရောက်၍ ဝမ်းမြောက်ခြင်းများသော ရှင်ရဟန်းသည် ဘုရားသာသနာ၌ ကြည်ညိုခြင်းနှင့် ငြိမ်းအေး၍ သင်္ခါရချုပ်ရာ ချမ်းသာစစ်မှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ဆိုက်ရောက်နိုင်ပေသည်” ဟူသော ဂါထာကို ဟောကြားပြီး “လာလေချစ်သား ဝက္ကလိ” ဟု လက်တော်ကို ဆန့်တန်းခေါ်တော်မူသည်။</p> <p> “ဘုရားကို ငါဖူးရပြီ၊ လာ-ဟုလည်း အခေါ်တော်ခံရပြီ” ဟု အားအင်ကြီးစွာရလျက် “ဘယ်သွားရမည်” ဟု မိမိသွားရမည့်လမ်းကိုပင် မမှန်းနိုင်တော့ဘဲ ဘုရားရှင်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင် ကောင်းကင်ပျံကာ ပထမခြေ တောင်ပေါ်၌ တည်နေစဉ်ပင် ဘုရားဟောသော ဂါထာကို ဆင်ခြင်လျက် ကောင်းကင်မှာပင် ပီတိခွာကာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာဖြစ်ပြီး ဘုရားရှိခိုးလျက် မြေသို့သက်သည်၊ အခြားရဟန်းများ သဒ္ဓါကား အလိုသာရှိသော်လည်း အရှင်ဝက္ကလိသဒ္ဓါကား ပိုလွန်းနေ၍ လျှော့စေရအောင် ကြိုးစားလှသဖြင့် ယင်းဧတဒဂ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-103 <hr> ၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ်၊ ၃။ တတိယဝဂ်</p> <h3>၁။ အကျင့်သိက္ခာလိုလားသူ ရဟန်းတို့တွင် ရာဟုလာသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>၂။ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ရဟန်းပြုသူ ရဟန်းတို့တွင် ရဋ္ဌပါလသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p><b>အကျင့်သိက္ခာ လိုလားပုံ</b>။ ။ ရှင်ရဟန်းပြုသောနေ့မှစ၍ နံနက်စောစောထကာ လက်ခုပ်အပြည့် သဲမှုန့်တို့ကို ဆုပ်ယူလျက် “ယနေ့ ဘုရားရှင်နှင့် ဆရာဥပဇ္ဈာယ်များထံမှ ဤသဲလုံးအမျှ ဆုံးမတားမြစ်မှုရလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု တောင့်တတတ်၍ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>သဒ္ဓါတရားဖြင့် ဘုရားရှင်တရား ကြားနာပြီး ရရှိသော သဒ္ဓါတရားသည် ထမင်း ၁၄-နပ် (၇-ရက်) မစားဘဲ ဇွဲကောင်းကောင်းဖြင့် မိဘများထံ ခွင့်တောင်းကာ ရဟန်းပြုလာသူဖြစ်သည်၊ တိုင်းပြည်စောင့်ရှောက်နိုင်စွမ်းရှိ၍ ရဋ္ဌပါလမည်သည်၊ အကွဲအပြဲတိုင်းပြည်ကို စေ့စပ်နိုင်စွမ်းရှိသော အမျိုး၌ ဖြစ်သူဟုလည်း ဆိုနိုင်သည်။</p> <h3>ဥစ္စာစုထား ဘိုးဘေးများ ယူမသွားနိုင် ကျန်ရစ်သည်</h3> <p>ရာဟုလာနှင့် ရဋ္ဌပါလ ၂-ဦးလုံး ပဒုမုတ္တရလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သူကြွယ်များဖြစ်ကာ အိမ်ထောင်ရှင်များဖြစ်ပြီး ဖခင်များကွယ်လွန်သော် ဆိုင်ရာ ဘဏ္ဍာစိုးအား ခေါ်ပြီးစစ်ကြသည်။ “ဤမျှများလှသော ဥစ္စာပုံကြီးကို ဘိုးဘေး အဆက်ဆက် ကိုယ်နှင့်အတူ ယူမသွားနိုင်ကြ၊ ငါတို့ကား ယခုအခါ ဖြစ်သလိုနည်းဖြင့် ယူသွားသင့်သည်” ဟု ၂-ဦးလုံးကြံကြပြီး ၄-နေရာတို့၌ အထီးကျန် ကပ္ပဏီ ခရီးသွားစသည်တို့အား ပေးလှူကြသည်။</p> <p>တယောက်ကား အလှူမဏ္ဍပ် ရောက်လာသူတိုင်းကို လိုရာကို မေးပြီးမှ ပေးလှူတတ်သဖြင့် “အာဂတပါက-လာသူမေး၍ ပေးတတ်သူ” ဟု တွင်ပြီး တယောက်ကား- မမေးမြန်းတော့ဘဲ သူယူလာသောခွက် အပြည့်ထည့်၍သာ ပေးလှူတတ်သဖြင့် “အနဂ္ဂပါက=အတိုင်းအဆမထား အရမ်းကာရော ပေးလှူတတ်သူ” ဟု အမည်တွင်သည်။</p> <h3>အလောင်းလျာများ ကြည်ညိုစရာတွေ့က ကြည်ညိုကြ</h3> <p>၂-ဦးလုံးပင် တနေ့သောနံနက်ခင်း မျက်နှာသစ်ဖို့ ရွာပြင်သွားကြချိန် ဟိမဝန္တာမှ တန်ခိုးရှင် ရသေ့ ၂-ပါးလည်း ဆွမ်းခံဖို့ ကောင်းကင်မှကြွလာပြီး “ငါတို့ကို ထိုသူကြွယ် ၂-ဦး မမြင်ပါစေနှင့်” ဟု အောက်မေ့၍ သူတို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း လမ်းဘေးတနေရာ ရပ်တော်မူကြသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-104 <hr> သူကြွယ် ၂-ဦးတို့သည်လည်း ဗူးခွက်စသော ပရိက္ခရာများပြင်ဆင်ကာ ရွာတွင်းဆီ ဦးတည်ဆွမ်းခံသွားကြသော ရသေ့ ၂-ပါးထံလိုက်ကြရာ ရသေ့များက “ဘုန်းကံကြီးမား ဒကာများ ဘယ်အချိန်က လာကြသလဲ” ဟု မေးလိုက်ကြသည်၊ သူကြွယ်များက “ယခုတင်ပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ရသေ့ ၂-ပါး ပရိက္ခရာယူကာ အသီးသီး အိမ်ပင့်သွားကြပြီး ဆွမ်းကပ်၊ အမြဲဆွမ်းခံကြွဖို့လည်း ဝန်ခံကတိကို ယူကြသည်။</p> <h3>နဂါးစည်းစိမ်အထင်ကြီးသော ရာဟုလာအလောင်း</h3> <p>ရသေ့ ၂-ဦးတွင် ရာဟုလာအလောင်း သူကြွယ်ပင့်ထားသော ရသေ့ကား သည်းခြေကြောင့် ကိုယ်ပူရောဂါရှိသူဖြစ်၍ မဟာသမုဒ္ဒရာရေကို ၂-ဖြာခွဲ၍ ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းဗိမာန် တန်ခိုးဖြင့်သွားပြီး နေ့လယ်နေ့ခင်း နေတတ်သည်၊ ဥတုသပ္ပာယမျှမှ ပြန်လာပြီး မိမိဆွမ်းဒကာအိမ်၌ “ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းဗိမာန်လို ဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆိုပြီး ဆွမ်းအနုမောဒနာပြုသည်။</p> <p>နောက်တနေ့ ဆွမ်းဒကာက “အရှင်ဘုရားများ ဆွမ်းအနုမောဒနာပြုတဲ့ “ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းဗိမာန်လို ဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆိုသောစကားရဲ့ အနက်အဓိပ္ပာယ် တပည့်တော်များမသိပါ၊ ဘာကိုဆိုလိုတာပါလဲဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ ရသေ့က “သင်တို့ စည်းစိမ်သည် ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းလို ဖြစ်ပါစေ” ဟု ငါဆုတောင်းသည်ဟု မိန့်ပြီး ယင်းနဂါးမင်းစည်းစိမ် ကြီးမားပုံကို ပြောပြရာ ထိုအခါမှစပြီး ယင်းနဂါးဗိမာန်မှာသာ ဆွမ်းဒကာစိတ်ထားတော့သည်။</p> <h3>ရဋ္ဌပါလအလောင်း သိကြားစည်းစိမ်တောင်း၍ သိကြားဖြစ်ရ</h3> <p>ရဋ္ဌပါလအလောင်း သူကြွယ်ပင့်ထားသော ရသေ့ကား တာဝတိံသာ နတ်ပြည်ကြွပြီး တိတ်ဆိတ်၍ (ဗိမာန်ဝ ကုက္ကိုပင်ကြီးပေါက်သော) သေရိသကဗိမာန်၌ နေ့သန့်စင်လေ့ရှိရာ သွားတိုင်း ပြန်တိုင်း သိကြားမင်းစည်းစိမ်ကို မြင်တွေ့ရ၍ မိမိဆွမ်းဒကာအား “သိကြားမင်းဗိမာန်လိုဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆိုပြီး ဆွမ်းအနုမောဒနာပြုသည်။</p> <p>နောက်တနေ့ ဆွမ်းဒကာက အလားတူမေး၍ ဖြေဆိုပြီး သိကြားမင်း၏ စည်းစိမ်ကြီးမားပုံကို ပြောပြရာ ယင်းသိကြားဗိမာန်မှာသာ ဆွမ်းဒကာစိတ်ထားတော့သည်၊ သူကြွယ် ၂-ဦးလုံး စုတေကြသောအခါ တောင့်တတိုင်းသော နေရာတို့၌ ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းနှင့် သိကြားမင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းသည် သူ့ခန္ဓာကိုယ်ကိုမြင်ပြီး “ငါ့ဆရာရသေ့သည် မနှစ်သက်ဖွယ် နေရာ၏ကျေးဇူးကို ပြောဆိုသည်၊ နဂါးဘဝကား ရင်ဖြင့်တွား၍ ကျက်စားရသော ဘဝဖြစ်သည်၊ တခြားနေရာမသိရှာတဲ့ ဆရာပါတကား” ဟု စဉ်းစားကာ စိတ်မသက်မသာဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-105 </p><hr> <h3>ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် စိတ်မညစ်နှင့်၊ ကောင်းမှုကိုပြု တောင်းဆုကိုယူ</h3> <p>ထိုခဏမှာပင် တန်ဆာဆင်ထားသော နဂါးကချေသည်များသည် အရပ်မျက်နှာအားလုံးတို့၌ တူရိယာများမြှောက်ချီလျက် ထီးမှုတ်ကခုန်ကြသည်။ နဂါးမင်းလည်း နဂါးအသွင်ပျောက် လုလင်အသွင်ရောက်သွား၏၊ ၁၅-ရက်တကြိမ် နတ်မင်းကြီး ၄-ပါး သိကြားမင်းထံ အခစားဝင်ကြရာ ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းလည်း ဝိရူပက္ခနတ်မင်းနှင့် အတူလိုက်သည်၊ သိကြားမင်းထံရောက်လျှင်ပင် သိကြားက မှတ်မိပြီး “မိတ်ဆွေ၊ ဘယ်ဘုံမှာဖြစ်သနည်း” ဟု မေးတော့သည်။</p> <p> “မမေးပါနှင့် အရှင်သိကြားမင်း၊ ရင်ဖြင့်တွားကာ သွားတဲ့နဂါးမင်းဘဝ ကျွန်ုပ်ဖြစ်နေရပါသည်။ အရှင်သိကြားမင်းတို့ကတော့ မိတ်ကောင်း ဆွေကောင်း ပေါင်းမိပါပေရဲ့” ဆိုလျှင် “မသင့်တဲ့နေရာ ငါဖြစ်ရလေခြင်းဟု ယူကျုံးမရ ဖြစ်မနေပါနှင့်၊ ယခုပွင့်နေသော ပဒုမုတ္တရဘုရားထံ ကောင်းမှုပြုပြီး သိကြားမင်းနေရာကိုသာ ဆုတောင်းပါ၊ ငါတို့ ၂-ဦး ချမ်းသာစွာ နေကြပါမည်” ဟု အားပေးလိုက်သည်။</p> <p>နဂါးမင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်ကို နက်ဖြန်မိမိဗိမာန်သို့ အပူဇော်ခံကြွရန် ပင့်ပြီး မိမိနဂါးပြည်၌ နဂါးပရိသတ်နှင့်တကွ တညဉ့်လုံး ပူဇော်ဖွယ်များ စီစဉ်သည်။</p> <p>နောက်တနေ့ အရုဏ်တက်သော် ဘုရားရှင်သည် အလုပ်အကျွေး သုမနထေရ်ကို ခေါ်၍ “ယနေ့ ငါဘုရား ခရီးဝေး ဆွမ်းခံကြမည်၊ ပုထုဇဉ်ရဟန်းများ နေရစ်ကြ၊ ပိဋက ၃-ပုံဆောင် ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါး၊ အဘိညာဉ် ၆-ပါးရသော ရဟန္တာများ လိုက်ပါကြစေ” ဟု စီစဉ်ဖို့ မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>နဂါးပြည်ကြွ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ရာဟုလာဖြစ်ဖို့ နဂါးမင်း ဆုတောင်းသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်နှင့်အတူ သံဃာတသိန်း ကောင်းကင်ပျံကြွတော်မူရာ နဂါးမင်းလည်း နဂါးပရိသတ်နှင့် အတူ အကြိုလာပြီး ဘုရားရှင်ကို ခြံရံကာ သမုဒ္ဒရာပေါ် မြအဆင်းရောင် လှိုင်းတံပိုးများ နင်းပြီးကြွသော သံဃာကို ဖူးမြင်ကြည်ညိုသည်၊ နဂါးမင်းသည် ရှေ့ဆုံးက ဘုရားရှင်နှင့် နောက်ဆုံး သာမဏေငယ် ဘုရားသားတော် ရေဝတကို ကြည့်ရှုလျက် “ကြွင်းသံဃာများ၏ ဤမျှသောတန်ခိုးသည် အံ့ဖွယ်မဟုတ်၊ ပျိုမျစ်နုနယ် သာမဏေငယ်၏ ဤသို့သောတန်ခိုးသည်သာ အလွန်အံ့ဖွယ်ရှိသည်” ဟု နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်မှု ဖြစ်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-106 <hr> နဂါးဗိမာန်၌ ဘုရားရှင် ထိုင်တော်မူပြီး၍ ကြွင်းသံဃာများ အစီအစဉ်အရ ထိုင်တော်မူကြရာ သားတော်ရေဝတသာမဏေသည် ဘုရားရှင်ရှေ့တော်မှာပင် နေရာရသည်။ နဂါးမင်းသည် ယာဂုခဲဖွယ်များ ဆက်ကပ်စဉ် ဘုရားရှင်ကိုတလှည့်၊ ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃၂-ဖြာပါသော ရေဝတ သာမဏေငယ်ကို တလှည့် ကြည့်ရှုပြီး အနီးကပ်ရဟန်းတော်အား “ဤသာမဏေငယ်သည် ဘုရားရှင်နှင့် မည်သို့တော်စပ်ပါသနည်း” ဟု မေးလျှောက်သည်၊ ဘုရားသားတော်ပါဟု ပြောပြသောအခါ “တင့်တယ်မှု အထွတ်အထိပ် ရောက်တော်မူသော ဘုရားရှင်၏သားတော် ဖြစ်ရသော ဤသူကား ကြီးမြတ်ပေစွ၊ သား၏ ကိုယ်ကလည်း တစိတ်တဒေသအားဖြင့် အဖဘုရားနှင့် တူပါပေရဲ့၊ ငါလည်း နောင်ဤသို့ပင် ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>သားရာဟုလာဖြစ်ချင်သော နဂါးမင်းသည် သိကြားထက် ကြီးသည်</h3> <p>နောက် ၁၅-ရက်ကြာ၍ ဝိရူပက္ခနတ်မင်းကြီးနှင့်အတူ သိကြားမင်းထံရောက်သောအခါ “တာဝတိံသာနတ်ပြည် ဆုတောင်းပြီးပြီလား” ဟု သိကြားမင်းက မေးလိုက်သည်၊ နဂါးမင်းက “အရှင်သိကြားမင်း၊ တာဝတိံသာဆု မတောင်းတော့ပါ၊ အပြစ်မမြင်သော်လည်း ဘုရားသားတော် ဥပရေဝတသာမဏေကို မြင်ပြီးချိန်မှစပြီး အခြားဆုများ၌ စိတ်မညွတ်တော့ပါ၊ နောင်တဆူသော ဘုရားရှင်၏ သားဆုကိုသာ တောင်းလိုက်ပါသည်၊ ကျွန်ုပ်တို့နှစ်ဦးသား ဘဝတူဖြစ်ရအောင် အရှင်သိကြားမင်းလည်း ဆုတဆုတောင်းပါ” ဟု တိုက်တွန်းလိုက်သည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းသိကြား သဒ္ဓါပဗ္ဗဇ္ဇိတ ဆုတောင်းသွားသည်</h3> <p>သိကြားမင်းသည် နဂါးမင်း၏စကားကို ဝန်ခံပြီး အာနုဘော်ကြီးသော ရဟန်းတပါးကိုမြင်ကာ အမျိုးကို ဆင်ခြင်လတ်သော် “အကွဲအပြဲတိုင်းပြည်ကို စေ့စပ်နိုင်စွမ်းရှိသော အမျိုး၏သားဖြစ်ပြီး ထမင်း ၁၄-နပ် (၇-ရက်) အငတ်ခံကာ မိဘကို ခွင့်ပြုစေပြီး ရဟန်းပြုသူ” ဟု သိပြီးနောက် မသိဟန်ဆောင်ကာ ဘုရားရှင်ကို မေးလျှောက်ပြီး ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ သဒ္ဓါပဗ္ဗဇ္ဇိတဧတဒဂ် ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ဗျာဒိတ်စကား မိန့်ကြားပြီး ဘုရားရှင်ကြွသွားပြီးနောက် သိကြားမင်းလည်း တာဝတိံသာ နတ်ပြည်ပြန်သွားသည်။</p> <p>၂-ဦးလုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ကြကာ ကမ္ဘာထောင်ပေါင်းများစွာ လွန်ပြီးနောက် ၉၂-ကမ္ဘာထက် ဖုဿဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူလာသည်၊ ဘုရားရှင်၏ခမည်းတော်မှာ မဟိန္ဒမင်းကြီးဖြစ်၍ ဘုရားရှင်မှာ ဘတူမိကွဲ ညီ ၃-ဦးရှိသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-107 </p><hr> <h3>ကိုယ်ရေးအရာရှိများ၏ အကြံဉာဏ်</h3> <p>မဟိန္ဒမင်းကြီးသည် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ငါ့ဘုရား၊ ငါ့တရား၊ ငါ့သံဃာဟု မြတ်နိုးစွာ ကိုယ်တိုင်ပင် ဘုရားရှင်ကို မပြတ်လုပ်ကျွေးသည်၊ တိုင်းစွန် နယ်ဖျားပုန်ကန်မှုဖြစ်ပွားသောတနေ့တွင် မင်းကြီးသည် သားတော် ၃-ပါးကိုခေါ်၍ “ပုန်ကန်မှုဖြစ်ပွားသော နေရာသို့ သားတော်တို့သော်လည်းကောင်း၊ ငါခမည်းတော်သည်လည်းကောင်း သွားမှ သင့်တော်မည်၊ ခမည်းတော်သွားရလျှင် ဤနည်းအတိုင်း ဘုရားရှင်ကို သားတော်တို့ ပြုစုရမည်” ဟု မိန့်ကြားရာ သားတော် ၃-ပါးလုံးကပင် တပြိုင်နက် “သားတော်တို့ပင် သူပုန်ရန်ကို နိုင်အောင် နှိမ်နင်းပါမည်” ဟု လျှောက်ထားရှိခိုးပြီး သွားရောက်နှိမ်နင်း အောင်ပွဲခံပြန်လာခဲ့ကြသည်၊ မင်းသားတို့သည် နေပြည်တော်မရောက်မီ လမ်းကြား၌ ခြေရင်းအလုပ်အကျွေး ကိုယ်ရေးအရာရှိများနှင့် “အမောင်တို့၊ ငါတို့ရောက်လျှင်ပင် ခမည်းတော်က ဆုပေးလိမ့်မည်၊ ဘယ်ဆု ယူကြရမည်နည်း” ဟု တိုင်ပင်မိန့်ကြားရာ “အရှင့်သားတို့အတွက် ခမည်းတော် နတ်ရွာစံလျှင် ရခဲသောအရာမည်သည် မရှိပါ၊ နောင်တော် ဖုဿဘုရားရှင်ကို ပြုစုလုပ်ကျွေးခွင့်ဆုကိုသာ ယူတော်မူကြပါ” ဟု အကြံပေး လျှောက်ထားကြသည်။</p> <p>အကြံပေးချက်ကို နှစ်သက်လက်ခံကြပြီး နေပြည်တော်သွားကာ ခမည်းတော်ဘုရားကို ဖူးမြော်လျှင်ပင် ခမည်းတော်က သားတော်များအား အားရကြည်ညိုစွာ ဆုပေးတော့သည်။</p> <h3>လူများ ၁၀-ပါးသီလ စောင့်သောထုံး သာဓက</h3> <p>သားတော်များက ၃-လပတ်လုံး ဘုရားရှင်ကို ပြုစုလုပ်ကျွေးလိုကြောင်း ဆုတောင်းရာ ခမည်းတော်က အခြားဆုတောင်းဖို့ မိန့်သော်လည်း “အခြားဆုဖြင့် ပြုဖွယ်မရှိပါ၊ ခမည်းတော်တို့ သားတော်များကို ဆုပေးလိုလျှင် ဤဆုကိုသာ ပေးတော်မူပါ” ဟု အဖန်ဖန် တင်လျှောက်ကြ၊ မိမိကိုယ်တိုင်လည်း ဝန်ခံမိလေသောကြောင့် “မပေးဘဲနေဖို့ မတတ်နိုင်” ဟု ကြံကာ သားတော်များလိုသောဆုကို ခမည်းတော်ပေးပါမည်၊ အထူးကတော့ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် တပါးတည်း လှည့်လည်တော်မူကြသည်ဖြစ်၍ ခြင်္သေ့မင်းများပမာ လွန်စွာချဉ်းကပ်နိုင်ခဲကုန်သည်၊ ဘုရားရှင်ကို မမေ့မလျော့ ပြုစုကြဟု သားတော်များအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>မင်းသား ၃-ပါးတို့သည် “ငါတို့ဘုရားရှင်ကို လုပ်ကျွေးလျှင် ဘုရားရှင် အာနုဘော်နှင့် သင့်လျော်အောင် လုပ်ကျွေးသင့်သည်” ဟု ကြံကာ စိတ်တူကိုယ်မှ ၁၀-ပါးသီလ ယူကြပြီးလျှင် ကိလေသာ အပုပ်နံ့မရှိကြဘဲ ဘုရားရှင်အား လှူရမည့် အလှူမဏ္ဍပ်အရပ်ရပ် ဆောင်ရွက်ရန် အမှုဆောင်ယောက်ျား ၃-ဦး ခန့်ထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-108 </p><hr> <h3>ဦးဆောင်ညွှန်မှူး ၃-ဦး၏ အလုပ်များ</h3> <p>တယောက်ကား ဥစ္စာ စပါးအပြည့်အစုံဖြစ်အောင် ဦးဆောင်ရ၍ တယောက်ကား နေ့စဉ်သုံး ပစ္စည်း ထုတ်ဆောင် ခြင်တွယ်ပေးရသည်၊ ကျန်တယောက်ကား အလှူကိစ္စစီမံ ခန့်ခွဲရသည်၊ ထို ၃-ယောက်တို့တွင် ဥစ္စာစပါး ပြည့်စုံအောင် ဦးဆောင်စီစဉ်ရသူက ငါတို့ဘုရားလက်ထက်တွင် ဗိမ္ဗိသာရမင်းမြတ် ဖြစ်လာ၍ နေ့စဉ်သုံးပစ္စည်း ထုတ်ပေးရသူကား ဝိသာခသဌေး ဖြစ်လာသည်၊ ဒါနဝေယျာဝစ္စမှူးကား အရှင်ရဋ္ဌပါလပင်တည်း၊ ဝေယျာဝစ္စမှူးသည် အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြုကိစ္စ စီမံခန့်ခွဲရသူဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ရာဟုလာအလောင်း ကျောင်းတိုက် ၅၀၀-ကျောင်းဒကာ</h3> <p>ရာဟုလာအလောင်းကား ကဿပဘုရားလက်ထက် ကာသိတိုင်း ရှင်ဘုရင် ကိကီမင်းကြီး၏သားကြီးဖြစ်ကာ ပထဝိန္ဓရမင်းသားအမည်ရသည်၊ ထိုမင်းသားမှာ နှမ ၇-ယောက်ရှိရာ ဘုရားရှင်အတွက် ပရိဝုဏ် ၇-ခု ဆောက်လှူကြသည်။ နှမ ၇-ယောက် အမည်နှင့် နောက်ဆုံးဘဝ ဖြစ်ရပ်များကား—<br> ၁။ သမဏီမင်းသမီးကား ခေမာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၂။ သမဏဂုတ္တာမင်းသမီးကား ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၃။ ဘိက္ခုနီမင်းသမီးကား ပဋာစာရာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၄။ ဘိက္ခုဒါယိကာမင်းသမီးကား ကုဏ္ဍလကေသိထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၅။ ဓမ္မာမင်းသမီးကား ကိသာဂေါတမီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၆။ သုဓမ္မာမင်းသမီးကား ဓမ္မဒိန္နာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၇။ သံဃဒါယိကာမင်းသမီးကား ဝိသာခါဥပါသိကာ ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အိမ်ရှေ့ရာထူးရ ပထဝိန္ဓရမင်းသားသည် ညီမ ၇-ဖော်တို့ကို “ညီမတို့ ဆောက်ပြီးသော ပရိဝုဏ် ၇-ခုထဲမှ အစ်ကို့ကို တခုပေးပါ” တောင်းရာ “အိမ်ရှေ့ရာထူးရအစ်ကို ဘုရားတို့ကသာ ညီမတို့ကို ပေးသင့်ပါသည်၊ အခြားပရိဝုဏ်တခု အစ်ကိုတို့ ဆောက်ကြပါ” ဟု ပြန်လျှောက်သဖြင့် မင်းသားသည် ကျောင်းတိုက် ၅၀၀-ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းပြီး အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု နတ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားသာသနာတော်တွင် ပထဝိန္ဓရမင်းသားသည် ဘုရားရှင်သားတော် ရာဟုလာဖြစ်၍ သူငယ်ချင်းကား ကုရုတိုင်း ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံးဝယ် ပါလသဌေးအိမ်၌ ရဋ္ဌပါလသဌေးသား ဖြစ်လာသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ဟောပြီး အစဉ်သဖြင့် ကပိလဝတ်ပြည်ကြွလာ၍ ရာဟုလာကို ရှင်ပြုပေးတော်မူသည်၊ အမြဲဆုံးမတော်မူသောအားဖြင့် (သုတ္တနိပါတ် ပါဠိတော်လာ) ရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောတော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-109 </p><hr> <h3>အနုဇာတသားတော် ရာဟုလာ ကြည်ညိုစရာ</h3> <p>ရာဟုလာကား နံနက်စောစောထ၍ လက်ခုပ်ဖြင့် သဲကျုံးကာ “ဘုရားနှင့် ဆရာဥပဇ္ဈာယ်တို့ထံမှ ယနေ့ဤသဲလုံးအမျှ ဩဝါဒကို ရလိုပါ၏” ဆိုလေ့ရှိရကား “ရာဟုလာ သာမဏေသည် အဆုံးအမကို လွယ်ကူစွာ ခံယူသူဖြစ်၍ အဖဘုရားရှင်အား သင့်တော်လျောက်ပတ်သော သားမြတ်စင်စစ် ဖြစ်ပေစွ” ဟု သံဃာ့ပရိသတ်၌ ကျေးဇူးစကား ထင်ရှားဖြစ်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းများစိတ်ဖြစ်ပုံ သိတော်မူ၍ ဓမ္မဒေသနာလည်း တိုးပွား၊ ရာဟုလာဂုဏ်လည်း ထင်ရှားအောင် ကြွသွားပြီး ရာဟုလာဂုဏ်ပြ (ဧကကနိပါတ်၊ သီလဝဂ်၊ ၆-ခုမြောက်) တိပလ္လတ္ထမိဂဇာတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ရာဟုလာအား ၇-နှစ်သားအရွယ် သာမဏေငယ်အခါ၌ပင် ရာဟုလာသည် ငယ်သေး၍ မုသားပြောမှု မပြုဖြစ်အောင် ရည်ရွယ်တော်မူကာ (မဇ္ဈိမနိကာယ် မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ) အမ္ဗလဋ္ဌိယရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>၁၈-နှစ်သားအရွယ် ဘုရားနောက်တော်က ဆွမ်းခံဝင်၍ ဘုရားရှင်၏လည်းကောင်း၊ မိမိ၏လည်းကောင်း အဆင်းလှပုံမြင်ပြီး တဏှာနှင့်စပ်သော အကြံကြံစဉ် မဟာရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။ ရာဟုလာ ဝိပဿနာပွားရန် သံယုတ် ရာဟုလောဝါဒသုတ် (၂၂) သုတ်နှင့် အင်္ဂုတ္တိုရ် (စတုက္ကနိပါတ်) ရာဟုလောဝါဒသုတ်များ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ရာဟုလာ ရဟန္တာဖြစ်ချိန်နှင့် အပြိုင်တရားရသူများ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ရာဟုလာ ဉာဏ်ရင့်လာပုံကို သိ၍ ရဟန်းဝါမရမီ အန္ဓတောအုပ်၌ သီတင်းသုံးကာ စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောသည့်ဒေသနာအဆုံး၌ ကုဋေတသိန်း နတ်ဗြဟ္မာများနှင့်အတူ ရာဟုလာ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်တော်မူသည်၊ သောတာပန်စသည့်နတ်များ မရေမတွက်နိုင်တော့ပေ၊ နောက်ပိုင်းအချိန် ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရား ကုရုတိုင်း ခရီးကြွချီ၍ ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံး (အိမ်တိုင်း၊ ကျီတိုင်းစပါး အမြဲပြည့်နေသော နိဂုံး) သို့ ရောက်လတ်သော် ရဋ္ဌပါလသဌေးသားသည် ဘုရားတရားတော်နာရ၍ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ မိဘများထံ ခဲယဉ်းစွာ ခွင့်တောင်းပြီး ဘုရားရှင်အမိန့်အရ ရဟန်းတပါးထံ၌ ရှင်ရဟန်းပြုလေသည်။</p> <h3>ရဋ္ဌပါလ၏ဖခင် သံဃာမြင်သမျှ ဆဲရေး</h3> <p>ရဋ္ဌပါလရှင်ရဟန်းပြုသော နေ့မှစ၍ ဖခင်သဌေးကြီးသည် မိမိအိမ်တံခါး ရဟန်းတော်များကြွလာသည်ကို မြင်လျှင် “ကိုယ်တော်များအတွက် ဤအိမ်မှာ ဘာအလုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-110 <hr> ရှိသနည်း၊ တဦးတည်းသောသားကို ခေါ်သွားကြသည်၊ ယခုဘာလုပ်ကြဦးမည်နည်း” ဟု ဆဲရေးရေရွတ်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ၁၅-ရက်သာ ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးပြီး သာဝတ္ထိမြို့ ပြန်ကြွသည်၊ ထိုသာဝတ္ထိမြို့၌ပင် အရှင်ရဋ္ဌပါလ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်တော်မူသည်။ အရှင်ရဋ္ဌပါလသည် ဘုရားရှင်ထံ ခွင့်ပန်ပြီး မိဘများကိုတွေ့ရန် ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံး ကြွလာပြီး အိမ်စဉ်ဆွမ်းခံလတ်သော် ဖခင်အိမ်၌ တညသိပ် မုယောမုန့်သိုးကိုရ၍ အမြိုက်သုဓာဘုတ်ပမာ ဘုဉ်းပေးသည်။ ဖခင်ကြီးတွေ့၍ အပြစ်တင်ကာ ပင့်သော်လည်း (ယနေ့ ဆွမ်းကိစ္စပြီးရကား) နောက်နေ့အတွက်သာ လက်ခံလိုက်သည်။ နောက်နေ့ ဖခင်အိမ်ကြွ ဆွမ်းစားပြီးသော် တန်ဆာဆင်ထားသော မိန်းမအပေါင်း၌ အသုဘသညာဖြစ်စေကာ ရပ်လျက်သာ တရားဟောပြီး လေးညှို့မှလွှတ်သော မြားပမာ ကောင်းကင်ပျံတက်ပြီး ကောရဗျမင်း၏ မိဂစီရဥယျာဉ်ကြွကာ မင်္ဂလာကျောက်ဖျာ၌ ထိုင်တော်မူသည်။</p> <p>မိမိထံ ဖူးမြော်ရောက်လာသော ကောရဗျမင်းအား ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှု ၄-ပါးတို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်အပ်သော တရားဟောကြားပြီး ဘုရားထံ ပြန်ကြွသည်၊ နောက်ပိုင်းအချိန် ဘုရားရှင်က ဧတဒဂ်အရာ ထားတော်မူသည်။</p> <h3>၃။ စာရေးတံမဲကို ပထမ ရယူတတ်သူတို့တွင် ကုဏ္ဍဓာနသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ကုဏ္ဍဓာနအတွက် ဧတဒဂ်ရကြောင်းများ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား အနာထပိဏ်သဌေးသမီး မဟာသုဘဒ္ဒါ ပင့်ဖိတ်၍ ဘုရားရှင် ဥဂ္ဂမြို့ ကြွသောနေ့၌ “ယနေ့ ဘုရားရှင် ခရီးဝေးဆွမ်းခံကြွမည်၊ ပုထုဇဉ်ရဟန်းများ စာရေးတံမဲ မယူကြပါနှင့်၊ ရဟန္တာ ၅ဝဝ-ကိုသာ ယူကြပါ” ဟု ဆိုလတ်သော် ပထမဆုံး ရဲရင့်စွာ မြွက်ဆို၍ စာရေးတံမဲကို ယူတော်မူသည်။</p> <p>အနာထပိဏ်သဌေးသမီး စူဠသုဘဒ္ဒါပင့်ဖိတ်၍ ဘုရားရှင် သာကေတမြို့ ကြွသောနေ့မှာလည်း ရဟန္တာ ၅၀၀-တို့အလယ်တွင် ပထမဆုံး စာရေးတံမဲကို ယူတော်မူပါ၏၊ သုနာပရန္တဇနပုဒ်ကြွသောနေ့မှာလည်း နည်းတူပင်တည်း၊ ဤအကြောင်းများကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်ပြီး ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရကာ ကဿပဘုရားလက်ထက်မှာမူ ဘုမ္မစိုးနတ် ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-111 </p><hr> <h3>ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ၆-နှစ်မှတကြိမ် ဥပုသ်ပြုရသည်</h3> <p>သက်တော်ရှည် ဘုရားရှင်များလက်ထက် (သက်တော်တိုသော ငါတို့ဘုရား လက်ထက်မှာလို) ၁၅-ရက် တကြိမ် ဥပုသ်မပြုရပါ။ မှန်၏၊ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ၆-နှစ် တကြိမ် ဥပုသ်ပြုရသည်၊ ကဿပဘုရား လက်ထက်မှာမူ ၆-လတကြိမ် ပါတိမောက်ပြ ဥပုသ်ပြုသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားရှင်၏ ပါတိမောက်ပြ ဥပုသ်ပြုချိန် ရောက်လာသောအခါ နယ်မှာနေသော သူငယ်ချင်း ရဟန်း ၂-ပါး ဥပုသ်ပြုရန် ကြွသွားကြစဉ် အရှင်မြတ်အလောင်း ဘုမ္မစိုးနတ်က “ဤရဟန်း ၂-ပါးတို့ မေတ္တာအလွန်လျှင် ခိုင်မြဲကြသည်၊ ခွဲသူရှိလျှင် ကွဲ-မကွဲ” ကြံစည်ကာ အခါအခွင့်ကြည့်ပြီး ထိုမထေရ်တို့၏ မနီးမဝေးမှ လိုက်လာခဲ့ကြသည်။</p> <h3>ဘုမ္မစိုးနတ်၏ စူးစမ်းဟန် အရှင်မြတ်ခံရပြီ</h3> <p>မထေရ်တပါးသည် သပိတ်သင်္ကန်းကို ကျန်တပါးလက် အပ်နှံပြီး ကိုယ်လက်သုတ်သင်ရန် ရေချမ်းသာနေရာသို့သွား၍ လက်ခြေဆေးပြီးမှ ချုံသဖွယ် လုံခြုံရာမှ ထွက်လာသည်၊ ဘုမ္မစိုးနတ်သည် ထိုမထေရ်၏ နောက်နားမှ လှပသော မိန်းမအသွင် ဖန်ဆင်းပြီး ဆံပင်ကိုခါကာ ပြန်ပြင်ထုံးသလို လည်းကောင်း၊ နောက်ကျောမှ ဖုန်ခါသလိုလည်းကောင်း၊ ထဘီကို ပြန်ပြင်ဝတ်သကဲ့သို့ လည်းကောင်း မထေရ်၏ဖဝါးခြေထပ် ကပ်လိုက်ကာ ချုံမှထွက်ခဲ့သည်။</p> <p>အဖော်မထေရ်သည် သင့်ရာတနေရာကစောင့်ယင်း ဤအကြောင်းမြင်၍ စိတ်မချမ်းမသာဖြစ်ကာ “ဤရဟန်းနှင့် အတူတကွ ကာလရှည်ကြာ ထားရှိလာသော ငါရဲ့ မေတ္တာသည် ယခုပျက်လေပြီ၊ ဤလိုယုတ်မာမှန်းသိလျှင် ဤမျှကြာအောင် ဤရဟန်းနှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်မှု ပြုလိမ့်မည်မဟုတ်” ဟု စဉ်းစားပြီး ချုံမှထွက်လာသော ရဟန်းရောက်လာလျှင်ပင် “ငါ့ရှင်၊ သင့်သပိတ်သင်္ကန်း ယူလော့၊ သင့်လိုယုတ်မာသော သူငယ်ချင်းနှင့်အတူ ခရီးတကြောင်း ပေါင်းမသွားလို” ဟု အပြတ်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>နတ်ကျီစယ်၍ ရဟန်း ၂-ပါး မေတ္တာပျယ်</h3> <p>ထိုစကား ကြားလျှင်ပင် ထိုသူတော်ကောင်း လဇ္ဇီရဟန်း၏ နှလုံးသားမှာ ချွန်ထက်သောလှံကို ဆုတ်ကိုင်ထိုးမွှေသလို ဖြစ်သွားသဖြင့် “ငါ့ရှင်စကား ဘာကိုဆိုလိုတာလဲ၊ ယခုအချိန်အထိ ဒုက္ကဋ်အာပတ်မျှ ငါမမြင်၊ သို့ပါလျက် ယခု ငါ့ကို ယုတ်မာသူဟု သင်ဆိုသည်၊ ဘာကို သင်မြင်ထားပါသလဲ” ဟု ပြန်မေးလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-112 <hr> စွပ်စွဲသောမထေရ်က “အခြားမြင်စရာ ဘာမျှမလို၊ မှားယွင်းပြီးသောသဘောရှိသော ပြင်ဆင်လှပ မာတုဂါမနှင့် တနေရာတည်း နေပြီးမှ သင်ထွက်လာခဲ့သည်မဟုတ်လော” ဟု ဆိုပြန်ရာ သူတော်ကောင်းရဟန်းက “ဤအပြစ်မျိုး ငါ့မှာမရှိ၊ ဤသဘောရှိသော မာတုဂါမကိုလည်း ငါမမြင်” ဟု ၃-ကြိမ်တိုင်အောင် ဖြေရှင်းသော်လည်း စွပ်စွဲသူရဟန်းသည် မယုံကြည်နိုင်ဘဲ မိမိအမြင်ကိုသာ အမှန်ယူပြီး သူတော်ကောင်းရဟန်းနှင့် အတူမသွား၊ တပါးသောလမ်းဖြင့် ဘုရားထံသွားသည်၊ သူတော်ကောင်းရဟန်းလည်း တခြားလမ်းဖြင့် ဘုရားထံသို့ပင် သွားလေသည်။</p> <h3>လူမိုက်နောက်မှ နောင်တရသော်လည်း အကုသိုလ်က ခွာရတာပါ</h3> <p>သံဃာတော်များ ဥပုသ်အိမ် သိမ်အပြင်သို့ဝင်ချိန် စွပ်စွဲသောရဟန်းသည် သူတော်ကောင်းရဟန်းကို တွေ့မြင်၍ “ဤဥပုသ်အိမ်၌ ဤရဟန်းယုတ်နှင့် အတူ ဥပုသ်မပြု” ဟု ကြံကာ ထွက်၍ အပြင်သွားနေသည်။</p> <p>ဘုမ္မစိုးနတ်သည် “ဝန်လေးသောအမှု ငါပြုမိပြီ” ဟု ကြံကာ သူအိုသီတင်းသည် အသွင်ဖြင့် စွပ်စွဲသောရဟန်းထံလာပြီး “အရှင်မြတ်၊ ဘာ့ကြောင့် ဤအပြင်မှာ ရပ်တည်နေပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ “ရဟန်းယုတ်နှင့် ဥပုသ်အတူ မပြုလိုသောကြောင့်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p> “ဤလိုမှတ်ယူတော် မမူကြပါလင့်၊ အရှင်ဘုရားစွပ်စွဲသောရဟန်းကား သီလစင်ကြယ်ပါသည်၊ အရှင်ဘုရားများမြင်သော မာတုဂါမကား တပည့်တော်ပါ၊ အရှင်ဘုရားတို့ ၂-ပါး မေတ္တာ ခိုင်မခိုင် စုံစမ်းရန်နှင့် လဇ္ဇီရဟန်း အလဇ္ဇီရဟန်း အဖြစ်ကိုလည်း ကြည့်ရှုလိုသဖြင့် မာတုဂါမယောင်ဆောင်၍ လိုက်သောအမှု တပည့်တော်ပြုမိပါသည်” ဟု ပြည့်စုံစွာ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>မထေရ်က “သင်မည်သူလဲ” ဟု မေးရာ “တပည့်တော် ဘုမ္မစိုးနတ်ပါ” ဟု လျှောက်ထားယင်း နတ်၏တန်ခိုးဖြင့် ရပ်တည်၍ မထေရ်မြတ်ခြေတို့၌ ဝပ်စင်းပြီး “တပည့်တော်အား သည်းခံတော်မူကြပါ၊ ဤအပြစ်ကို စွပ်စွဲခံ သူတော်ကောင်းမထေရ် မသိပါ၊ ဥပုသ်ပြုတော်မူကြပါ” ဟု တောင်းပန်ပြီး သိမ်တွင်းသွင်းသဖြင့် ဥပုသ်အတူပြုကြသည်၊ အဆွေခင်ပွန်း ချစ်ကျွမ်းဝင်ကာ တနေရာတည်း၌ကား ၂-ပါးအတူ မဖြစ်တော့ပေ။ (စွပ်စွဲသောရဟန်း၏ ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် မဟာအဋ္ဌကထာ၌ ထုတ်မပြဆိုသော်လည်း) အစွပ်စွဲခံ သူတော်ကောင်းရဟန်းကား အဆင့်ဆင့် ဝိပဿနာပွားကာ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-113 </p><hr> <h3>ဆယ်မိနစ်မျှအပြစ် နှစ်အသင်္ချေ ခံရပေသည်</h3> <p>ဘုမ္မစိုးနတ်ကား ကဿပဘုရားနှင့် ငါတို့ဂေါတမဘုရား ၂-ဆူကြား ကာလပတ်လုံး အပါယ်ကျရသည်၊ တခါတရံ လူ့ဘဝလာပြန်ကလည်း သူတကာပြုသမျှအပြစ် သူ့အပေါ်သာ ကျရောက်သည်။</p> <p>ထိုဘုမ္မစိုးနတ်သည် ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် ပုဏ္ဏားမျိုး ဓာနလုလင် ဖြစ်လာသည်၊ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်၍ အရွယ်ကြီးသောအခါ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၍ ရဟန်းပြုသည်၊ ရဟန်းပြုသောနေ့မှစ၍ တန်ဆာဆင်အပ်သော မိန်းမတယောက် (နတ်ကြွေး မိန်းမသာတည်း၊ မိန်းမစစ်မဟုတ်) သည် ဓာနမထေရ် ရွာတွင်းဝင်လျှင်အတူ၊ ထွက်လျှင်အတူ၊ ကျောင်းတွင်းဝင်လျှင်အတူ၊ ရပ်လျှင်အတူ ရုပ်အရိပ်အမြဲ နောက်က ကပ်ပါသည် ထင်ရသည်၊ ထိုမိန်းမကို ဓာနမထေရ် မမြင်ရ၊ အခြားသူများသာ မြင်ရသည်။</p> <p>ရွာမှာ ယာဂုဆွမ်းလှူကြသော အမျိုးသမီးများက “အရှင်ဘုရားဖို့ ယာဂုတဇွန်း၊ တပည့်တော်တို့သူငယ်ချင်း ဤမိန်းမဖို့တဇွန်း” ဟု ပျက်ရယ်ပြုကြသည်၊ မထေရ်မြတ်အတွက် ပင်ပန်းကြီးစွာ ဖြစ်ရ၏၊ ကျောင်းရောက်ပြန်လျှင်လည်း သာမဏေများ၊ ရဟန်းငယ်များ ဝိုင်းလာကြပြီး “အရှင်ဓာန မိန်းမကြူးသူဖြစ်၏” ဟု ပျက်ရယ်ပြုသောကြောင့် “ကုဏ္ဍဓာန မိန်းမကြူးသော ဓာနထေရ်” အမည်ရသည်။</p> <p>မထေရ်သည် ထိုသာမဏေနှင့် ရဟန်းငယ်များ ဆူညံစွာပြုအပ်သော ပြောင်လှောင်မှုကို သည်းမခံနိုင်ရကား စိတ်ရူးပေါက်ကာ “သင်တို့သာ မိန်းမကြူးကြ၏၊ သင်တို့ ဥပဇ္ဈာယ်များ၊ ဆရာများသာ မိန်းမကြူးကြ၏” ဟု ပြန်ပြောတော့သည်။</p> <h3>ကံဟောင်းမပျောက်ခင် ကံသစ်ရောက်လာ ကြောက်စရာ</h3> <p>ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားကြသဖြင့် ခေါ်၍ မေးတော်မူရာ “မပြတ်ညှဉ်းဆဲမှုဒဏ် သည်းမခံနိုင်၍ ပြောမိကြောင်း” လျှောက်ထားသည်။ “သင် ရှေးကပြုခဲ့သော မကောင်းမှုကံ ယနေ့တိုင်အောင် ဟောင်းနွမ်းဆွေးမြေ့သွားဖို့ (ကျေအေးသွားဖို့) မတတ်နိုင်သေးဖြစ်သည်၊ ယခုထပ်၍ ဤသို့သဘောရှိသော ကြမ်းတမ်းသောစကားကို မဆိုနှင့်ချစ်သား” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ကြားပြီး—</p> <p>ချစ်သား၊ မည်သူ့ကိုမျှ အကြမ်းစကား မပြောကြားလင့်၊ အပြောခံရသူတို့က သင့်ကို တန်ပြန် ပြောကုန်ရာ၏၊ စောင်းမြောင်း ချုပ်ချယ် ထိပါးဖွယ်စကား ပြောကြားခြင်းသည် ဆင်းရဲလှ၏။ ကိုယ်မှုနှုတ်မှုဒဏ် ပြန်လှန် ပုတ်ခတ်သော သစ်သားကို အတုံ့အပြန် ကိုယ်မှုနှုတ်မှုဒဏ်များသည် လေညာပစ်အပ်သော ပြာမှုန့်ပမာ ပြန်လာကုန်ရာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-114 <hr> ချစ်သား၊ သင်သည် မိမိကိုယ်ကို အနားရေးကို ခုတ်ထွင်း အသံမထွက်သော လင်းကွင်းပမာ ငြိမ်သက်စွာ အားထုတ်နိုင်လျှင် ဒုက္ခပျောက် နိဗ္ဗာန်ရောက်သူ ဖြစ်ရလေပြီ၊ ဤသို့ဖြစ်လျှင် သင်ချစ်သားသန္တန်မှာ စောင်းမြောင်းချုပ်ချယ် ထိပါးဖွယ်စကား ပြောကြားမှု မရှိနိုင်တော့ပေ။</p> <p>ဟု ၂-ဂါထာဟောကြားတော်မူပြန်ရာ ဒေသနာအဆုံး သတ္တဝါများစွာ သောတာပန် စသည် တည်ကြသည်။</p> <h3>သာသနာသန့်ရှင်းရေး စုံစမ်းရေးလွှတ်</h3> <p>မာတုဂါမ ကပ်ပါနေသော မထေရ်၏ ဖြစ်ရပ်ကို သံဃာများမိန့်၍ ကောသလမင်းကြီးသိသဖြင့် စုံစမ်းရေးလွှတ်ပြီး ကိုယ်တိုင်လည်း အနည်းငယ်သော အခြံအရံဖြင့် မထေရ်နေရာ သွားလေ့လာသည်၊ ထိုအချိန် မထေရ်မြတ်သင်္ကန်းချုပ်နေရာ ယင်းမိန်းမလည်း မထေရ်နှင့် မလှမ်းမကမ်းမှာ ရပ်နေသလို ထင်ရသည်၊ ထိုမိန်းမကို မင်းကြီးမြင်၍ “အကြောင်းထူးရှိပြီ” ဟု ကြံကာ ယင်းမိန်းမရပ်ရာသို့သွားလျှင် မိန်းမသည် မထေရ်မြတ် ကျောင်းတွင်း ဝင်သွားသလိုထင်ရပြန်သည်၊ မင်းကြီးသည် ထိုမိန်းမနှင့်အတူ ကျောင်းတွင်းဝင်ပြီး နေရာအနှံ့ကြည့်ရာ မမြင်တော့မှ “မာတုဂါမအစစ်မဟုတ်၊ မထေရ်၏ တခုသော အကုသိုလ်ကံကျိုးဖြစ်သည်” ဟု မှတ်ချက်ချပြီး မထေရ်မြတ်အနီးသို့ ပထမသွားစဉ်က မရှိခိုးသော်လည်း အမူအရာမှန်ပုံသိပြီး ပြန်လာမှ ရှိခိုးကာ သင့်ရာနေ၍ “ဆွမ်းပစ္စည်းပင်ပန်းပါသလား” ဟု မေးလျှောက်လေသည်။</p> <h3>အမှန်ပုဂ္ဂိုလ်များ စုံစမ်းခံရ၍အကျိုးများ</h3> <p> “သင့်ရုံရှိပါ၏” ဟု မိန့်ကြားလျှင် “အရှင်မြတ်စား သိပါတယ်ဘုရား၊ ဤလို ညစ်ညူးကြောင်း မာတုဂါမနှင့်အတူ သွားလာနေရသော အရှင်ဘုရားတို့အား ဘယ်သူတွေ ကြည်ညိုနိုင်မှာလဲ၊ ဤအချိန်မှစ၍ ဘယ်နေရာမှ အရှင်ဘုရား ကိစ္စမရှိပါ၊ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ တပည့်တော် ထောက်ပံ့ပါမည်၊ အရှင်ဘုရားတို့သာ အသင့်နှလုံးသွင်း အားထုတ်ရေး မမေ့ကြပါကုန်လင့်” ဟု လျှောက်ထားပြီး မပြတ် ဆွမ်းလုပ်ကျွေးသည်။ အရှင်မြတ်ကား ကောသလမင်း အထောက်အပံ့ရ၍ ဆွမ်းကိစ္စ ပြည့်စုံသဖြင့် စိတ်တည်ကြည်ကာ ဝိပဿနာပွားရကား အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်ပြီး မာတုဂါမရုပ်လည်း ကွယ်ပျောက်တော့သည်။</p> <h3>သစ္စာပိုင်လျှင် ပန်းကိုပင် လိုရာသို့ ခိုင်းသည်</h3> <p>မဟာသုဘဒ္ဒါသည် ဥဂ္ဂမြို့ မိစ္ဆာအမျိုးမိနေသော်လည်း “မြတ်စွာဘုရားသည် ငါ့ကို သနားစောင့်ရှောက်ပါစေသတည်း” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် ဥပုသ်ဆောက်တည်ကာ<br> <br>စာမျက်နှာ-115 <hr> ကိလေသာအပုပ်နံ့ ကင်းရှင်းစွာဖြင့် အထက်ပြာသာဒ်အပြင်၌ ရပ်တည်ပြီးလျှင် “ပန်းတို့သည် လမ်းအကြား၌ မရပ်တည်ကြဘဲ ဘုရားရှင်အထက်၌ မျက်နှာကြက်ဖြစ်၍ တည်ပါစေ၊ ဘုရားရှင်သည် ဤအမှတ်သညာဖြင့် နက်ဖြန်ခါ ရဟန်း ၅၀၀-နှင့်အတူ ငါ့ဆွမ်းကို ခံယူပါစေ” ဟု သစ္စာပြု၍ မြတ်လေးပန်း ၈-ဆုပ်တို့ကို ပစ်လွှတ်လိုက်သည်။</p> <p>ပန်းများကောင်းကင်ကသွားပြီး တရားဟောနေစဉ် ဘုရားရှင်၏ အထက်မျက်နှာကြက်ဖြစ်၍ တည်ကြရာ ဘုရားရှင်မြင်တော်မူ၍ စိတ်တော်ဖြင့် သုဘဒ္ဒါဆွမ်း လက်ခံတော်မူပြီး နောက်တနေ့ အရုဏ်တက်တွင် “အာနန္ဒာ၊ ယနေ့ ငါတို့ ခရီးဝေးဆွမ်းခံကြွမည်၊ ပုထုဇဉ်တို့အား စာရေးတံမဲမပေးဘဲ အရိယာတို့အားသာ ပေးလိုက်” ဟု မိန့်ကြားတော်မူသည်။ ဘုရားရှင်အမိန့်အတိုင်း အရှင်အာနန္ဒာ စီစဉ်ရာ ကုဏ္ဍဓာနထေရ်က “စာရေးတံမဲ ယူခဲ့ပါ” ဟု ပထမဆုံးစာရေးတံမဲယူဖို့ လက်ဆန့်တန်းရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ကုဏ္ဍဓာနတို့လို ရဟန်းများအား ဘုရားရှင်မပေး၊ အရိယာတို့အားသာ ပေးစေသည်” ဟု အကြံဖြစ်ကာ ဘုရားထံ သွားလျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ပိုင်ခွင့် အသင့်စုံလင် စွမ်းအားရှင်</h3> <p> “ကုဏ္ဍဓာနရဟန်းက စာရေးတံမဲယူလိုလျှင် ပေးလိုက်ပါ” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ကြားရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ကုဏ္ဍဓာနအား စာရေးတံမဲပေးဖို့ မသင့်လျှင် ဘုရားရှင် တားမြစ်တော်မူရာ၏။ အကြောင်းတခုခု ရှိသည်ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ ကုဏ္ဍဓာနအား အပေးသွားဖို့ ခြေလှမ်းပြင်တော့သည်။</p> <p>ကုဏ္ဍဓာနမထေရ်သည် အရှင်အာနန္ဒာမလာမီပင် ဈာန်သမာပတ်ဝင်စားကာ တန်ခိုးဖြင့် ကောင်းကင်မှာရပ်ပြီး “စာရေးတံမဲခွက် ယူခဲ့ပါ၊ ငါ့ကို ဘုရားရှင်သိပါသည်၊ ငါလိုရဟန်း အဦးဆုံးစာရေးတံမဲနှိုက်ယူသည်ကို ဘုရားရှင်မတားပါ” ဟု ရဲရင့်စွာ ပြောဆိုပြီး လက်ဆန့်တန်းကာ စာရေးတံမဲနှိုက်ယူသည်၊ ဤသို့လျှင် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။<br> ၄။ ဆန်းကြယ်သောဉာဏ် ပဋိဘာန်ရှိသူတို့တွင် ဝင်္ဂီသသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>တပည့်ကောင်းမှန်၍ ဆဝသီသ မန္တန်ရ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ဘုရားထံတော်သွားလျှင် မြင်ရာအရပ်မှစ၍ လပြည့်ဝန်း၊ နေမင်း၊ ကောင်းကင်၊ သမုဒ္ဒရာ၊ ဆင်ပြောင်ကြီး၊ ခြင်္သေ့မင်းများနှင့် နှိုင်းယှဉ်စံထားပြီး ရာထောင်မက ပုဒ်ပဒတို့ဖြင့် ဘုရားဂုဏ်တော် ထုတ်ဖော်လျက်သာ ချဉ်းကပ်တတ်၍ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-116 <hr> ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့၌ သူကြွယ်ဖြစ်ပြီး ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ ဝင်္ဂီသပုဏ္ဏားဖြစ်လာကာ ဗေဒင် ၃-ပုံနှင့်တကွ သူသေ၏ဦးခေါင်းခွံကို လက်သည်းဖြင့် ခေါက်ကြည့်ကာ သေသူသွားရာဘဝကို သိနိုင်သော ဆဝသီသ မန္တန်ကိုပါ (ဆရာ့ဝတ်ကျေသူဖြစ်၍) တတ်မြောက်သည်။</p> <h3>မျောက်ပြတန်တောင်း သိကောင်းစရာ ဖြစ်ရပ်မှာ</h3> <p>ပုဏ္ဏားများက “ဤမန္တန်သည် ငါတို့အတွက် အသက်မွေးဖို့ရာ စီးပွားရေးလမ်းကြောင်း” ဟု သိကြပြီး ဝင်္ဂီသလုလင်ကို လုံခြုံသောယာဉ်မှာတင်၍ ထိုင်နေစေကာ ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည်တို့သို့ လှည့်လည်ကြလျက် ဆိုင်ရာတံခါးဝမှာ စခန်းချပြီး လူများစုလာမှ “ဝင်္ဂီသလုလင်ကို မြင်သူသည် ဥစ္စာကိုလည်းကောင်း၊ ကျော်စောသတင်းကို လည်းကောင်း၊ ရနိုင်၍ နတ်သို့လည်း ရောက်နိုင်သည်” ဟု သတင်းလွှင့်ကြသည်၊ ဝါဒဖြန့်စကားကြောင့် တံစိုးလက်ဆောင်ပေး၍ပင် လူအများကြည့်လိုကြသည်။</p> <h3>ဝင်္ဂီသ မန္တန်စွမ်းရည်</h3> <p>မင်းအမတ်များသည်လည်း ဝါဒဖြန့်ပုဏ္ဏားများထံသွားပြီး ဆရာ့ရဲ့ အသိထူးကို မေးရာ ဇမ္ဗူဒိပ်နေရာမှာ ငါတို့ဆရာနှင့်တူသောပညာ မရှိ၊ ၃-နှစ်အထက်က သေသူတို့၏ ဦးခေါင်းခွံကို လက်သည်းဖြင့်ခေါက်ကြည့်လျှင် “ဤသေသူ ဘယ်ဘဝမှာ” ဟု သိနိုင်ကြောင်း ပြောပြကြသည်၊ ဝင်္ဂီသကလည်း လူများသံသယကင်းအောင် ထိုသေပြီးသူများကို ပူးဝင်စေ၍ ရောက်ရာဘဝမှန်ကို မန္တန်စွမ်းဖြင့်ပြောစေရကား လူများလက်မှ အသပြာ ရာလိုက် ထောင်လိုက် ရလေသည်။</p> <p>ပုဏ္ဏားများ ပါသနှင့် စိတ်ကြိုက်လှည့်လည်ပြီး သာဝတ္ထိသွားကြ၍ ဇေတဝန်အနီး ရောက်သော် ဝင်္ဂီသသည် “ရဟန်းဂေါတမကို ပညာရှင်ဟု ဆိုကြသည်၊ အကယ်ပင် ဤပုဏ္ဏားများစကားအတိုင်း ငါစခန်းသွားနေဖို့မသင့်၊ ပညာရှိများထံ သွားဖို့သင့်သည်” ဟု ကြံပြီး ပုဏ္ဏားများကို “သင်တို့သွားကြ၊ ကျွန်ုပ် ရဟန်းဂေါတမကို သွားဖူးပါမည်၊ ပရိသတ်များမလို” ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏားများက “ရဟန်းဂေါတမထံ သွားကြည့်ဖို့ သင်မနှစ်သက်ပါလင့်၊ လာကြည့်သူကို ရဟန်းဂေါတမက မာယာပညာဖြင့် လှည့်စားတတ်ပါသည်” ဟု ပြောသော်လည်း လက်မခံဘဲ ဘုရားထံသွား ချိုသာသော နှုတ်ဆက်စကား လျှောက်ထားကာ သင့်ရာ၌ ထိုင်နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-117 <hr> ဘုရားရှင်က “ဘယ်အတတ် ဝင်္ဂီသ တတ်ပါသနည်း” ဟု မေးရာ “ဆဝသီသ မန္တန် အတတ်တခု တတ်ပါသည်၊ ၃-နှစ်အထက်သေသူများ ဦးခေါင်းခွံကို မန္တန်စုပ်ပြီး လက်သည်းဖြင့် ခေါက်ကြည့်လျှင် ဖြစ်ရာဘဝ သိပါသည်” ဟု လျှောက်သည်၊ ဘုရားရှင်က ငရဲရောက်သူ၏ ဦးခေါင်းခွံကိုပြရာ ဝင်္ဂီသ အမှန်ဖြေဆိုသည်၊ ထို့နောက် လူ့ပြည်၌ ဖြစ်သူ၏ခေါင်းခွံ၊ နတ်ပြည်၌ဖြစ်သူ၏ ခေါင်းခွံများကိုလည်း တခုစီ ပြရာ အမှန်ဖြေနိုင်သည်။</p> <h3>လောကစွမ်းရည် ဓမ္မကိုကား မမီ</h3> <p>စတုတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသူ၏ ဦးခေါင်းကိုကား အဆုံးအစ ဘာကိုမျှမမြင်တော့ပေ၊ “မစွမ်းတော့ပြီလော” ဟု ဘုရားရှင်ကမေးရာ “ကြည့်တော်မူကြပါ၊ ဉာဏ်အားရွှင်ရွှင် ဆင်ခြင်ပါဦးမည်” ဟု လျှောက်ပြီး အဖန်ဖန်ပင် အပြန်အလှန်ပြုသော်လည်း သာသနာပြင်ပ မန္တန်ဖြင့် ရဟန္တာ၏ဂတိကို အဘယ်မှာ သိနိုင်အံ့နည်း၊ မသိနိုင်သည်သာဖြစ်ရာ ဝင်္ဂီသ ဦးထိပ်တချို့မှ ချွေးများ ယိုထွက်လာသည်၊ အရှက်ရကာ ဆိတ်ဆိတ်နေစဉ် ဘုရားရှင်က “ပင်ပန်းနေပြီလား ဝင်္ဂီသ” ဟု မေးတော်မူလိုက်သည်၊ “မှန်ပါဘုရား၊ ဤသူ၏လားရာဌာနကို မစမ်းနိုင်တော့ပါ၊ အရှင်ဘုရားသိလျှင် မိန့်တော်မူပါ” ဟု အရှုံးပေးလက်မြှောက် လျှောက်လေသဖြင့် ဘုရားရှင်က “ဤသူကိုလည်း ငါသိသည်၊ ကိုယ့်ထက်အလွန်လည်း သိသည်” ဟု မိန့်တော်မူလျက် ဓမ္မပဒ၌—</p> <p> “ချစ်သား ဝင်္ဂီသ၊ အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် ခြင်းရာစုံစွာ သတ္တဝါတို့၏ သေခြင်းနှင့် ဖြစ်ခြင်းကို သိတော်မူပြီး အာရုံ ၅-ပါး၌ မတွယ်တာဘဲ နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ပြီးသော သစ္စာသိမြင်၊ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ် အရှင်မြတ်ကို မကောင်းမှု ပယ်ပြီးသူ ဗြာဟ္မဏဟု ငါဘုရား ဟောကြားသည်။</p> <p>ချစ်သား ဝင်္ဂီသ၊ အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏ လားရာဂတိကို လူနတ်(ဂန္ဓဗ္ဗ) များစွာ မည်သူမျှ မသိနိုင်ကြကုန်၊ အာသဝေါကိလေသာစင် ထိုရဟန္တာ အရှင်ကို မကောင်းမှုပယ်ပြီးသူ ဗြာဟ္မဏဟု ငါဘုရား ဟောကြားသည်”</p> <h3>ဟူသော ဤ ၂-ဂါထာ မိန့်ကြားသည်။</h3> <p>ထိုအခါ ဝင်္ဂီသသည် ဘုရားရှင်ကို မန္တန်ချင်းလဲလျှင် အရှုံးမရှိ၍ လဲလိုပါကြောင်း လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “မန္တန်ချင်းမလဲနိုင်၊ ဤအတိုင်းပင် မေတ္တာရှေ့ထား ငါတို့ ပေးသနားပါမည်” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် “ကောင်းလှပါပြီ၊ မန္တန်ကို ပေးသနားတော်မူကြပါ” လေးစားသမှုပြု၍ လက်အုပ်ကို လိပ်ငယ်ပမာပြုကာ ထိုင်နေတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-118 </p><hr> <h3>ပညာရှင်များ ပညာသင်၍ တင်းမတိပ်</h3> <p> “ဝင်္ဂီသ၊ သင်ပုဏ္ဏားတို့ အယူမှာ အဖိုးတန် မန္တန်ကိုဖြစ်စေ၊ တစုံတခုကိုဖြစ်စေ ရယူလိုသူများအတွက် လက်ပန်းကျင်မှ ဝတ်ကိုကျင့်သုံးခြင်း (အပတ်ဆောက်တည်ခြင်း) မရှိဘူးလော” မေးတော်မူရာ “ရှိပါသည်ဘုရား” ဟု ဝင်္ဂီသက လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ငါဘုရား၏ မန္တန်ကား လက်ကောက်ဝတ်နှင့် မကင်း ... သင် ကြံထားသလား” ဟု မေးရာ ပုဏ္ဏားတို့မည်သည် မန္တန်တို့ဖြင့် မကင်းနိုင်ရကား “အရှင်ဘုရားတို့ မိန့်တော်မူသော အစဉ်အလာကို လိုက်နာ ကျင့်သုံးပါမည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ဤဗုဒ္ဓံမန္တန်ကို ငါတို့ ပေးတော့မည်ဆိုလျှင် ငါတို့နှင့် အသွင်တူသူအားသာ ပေးကြရသည်” မိန့်ရာ “စေခိုင်းသမျှလုပ်ပြီး ဤမန္တန်ကို သင်ယူသွားဖို့ သင့်သည်” ဟု ဝင်္ဂီသ ကြံစည်ကာ ပုဏ္ဏားများကို “ငါရဟန်းပြုသော်ကော-ဟု သင်တို့ မစိုးရိမ်ကြပါလင့်၊ ဤမန္တန် ငါသင်ယူပြီး ဇမ္ဗူဒိပ်တခုလုံးမှာ အကြီးဆုံး ဖြစ်ပါလိမ့်မည်၊ ဤသို့ဖြစ်လျှင် သင်တို့အတွက်လည်း အကောင်းဆုံး ဖြစ်လာမှာပါ” ဟု ပြောဆိုပြီး မန္တန်အတွက် ဘုရားထံ ရှင်ရဟန်းပြုလေတော့သည်၊ ဘုရားရှင် အမိန့်အရ အနီးမှာရှိနေသော အရှင်နိဂြောဓကပ္ပ ရဟန္တာမထေရ်က ရှင်ရဟန်းပြုပေးရသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်သည် ဖူးမြင်လာသူဟူသမျှကို အကယ်ပင် ပညာပြတော်မူသည်</h3> <p> “မန္တန် ပရိဝါသ် ရှေးဦးကျင့်သုံးလော့” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ပြီး ဒွတ္တိံသာကာရ ကာယဂတာသတိ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို ဟောကြားသည်။ ပညာရှင် ဝင်္ဂီသသည် ကောဌာသ ၃၂-ပါးကို သရဇ္ဈာယ်ယင်း ထိုဒွတ္တိံသာကာရ၌ ဖြစ်ပျက်တင်၍ ဝိပဿနာပွားရာ အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ဆိုက်ရောက်တော့သည်။</p> <p>အရှင်ဝင်္ဂီသ ရဟန္တာဖြစ်ပြီးနောက် ပုဏ္ဏားများက “ဝင်္ဂီသ၊ ဘယ်ပုံဖြစ်နေသလဲ အကြည့်သွားကြစို့” ဟု သွားလာပြီး “အတတ် ပြီးပြီလား၊ ပြီးလျှင်လည်း လာသွားကြစို့” ဟု ခေါ်ရာ “သင်တို့နှင့် အတူသွားဖို့ကိစ္စ ငါ့မှာပြီးပြီ” ဟု အပြတ်မိန့်လိုက်သည်။ “ရဟန်းဂေါတမသည် သူ့ဖူးရန်လာသူများကို မာယာဖြင့် လှည့်စားတတ်သည်ဟု အစကပင် ငါတို့ သင့်အား ပြောကြားခဲ့သည်၊ ပြောခဲ့သည့်အတိုင်းပင် ယခု ရဟန်းဂေါတမ အလို သင်လိုက်ရပြီ၊ သင့်မှာ ငါတို့ဘာလုပ်တော့မှာလဲ” ဟု ပုဏ္ဏားများ ရန်စကားပြောပြီး လာလမ်းအတိုင်း ပြန်သွားကြတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-119 <hr> ဝင်္ဂီသထေရ်ကား ဘုရားဖူးသွားချိန်တိုင်း ချီးကျူးဖွဲ့ဆိုမှု တခုခုပြုလျက်သာ သွားတတ်သောကြောင့် အမြတ်အရာ အထားခံရသည်။</p> <p>၅။ ထက်ဝန်းကျင် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသူ ရဟန်းတို့တွင် ဝင်္ဂန္တပုဏ္ဏား၏သား ဥပသေနသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ဆွေမျိုးများ သဒ္ဓါအား ကောင်းကြသည်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီရင်းဖြစ်သော ဤဥပသေနကား သူ့ချည့်သာကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်မဟုတ်၊ သူ့ပရိသတ်ပါ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်၊ ပရိသတ်ကိုအကြောင်းပြု၍ ဤအရာအထူး၌ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်၊ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ် ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် နာလကပုဏ္ဏားရွာ သာရီပုဏ္ဏေးမသား ဥပသေနဖြစ်ကာ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်သည်။</p> <p>ဘုရားတရား နာရ၍ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၊ ရဟန်းပြု၍ တဝါရသော် “အရိယာတိုက်ခန်းကို ငါ တိုးချဲ့တည်ဆောက်မည်” ဟုရည်ကာ အမျိုးကောင်းသားတယောက်ကို မိမိအထံ ရှင်ရဟန်းပြုစေသည်၊ ပဝါရဏာပြုပြီး၍ တပည့်က တဝါ၊ ဆရာက နှစ်ဝါ ရလျှင် “ဘုရားရှင် ငါ့ကိုမြင်လျှင် နှစ်သက်ကျေနပ်လိမ့်မည်” ဟု ရည်ရွယ်ပြီး တပည့်ကိုခေါ်၍ ဘုရားဖူးသွားသည်။</p> <h3>ဥပသေန၏ စိတ်ကူးယဉ်အကြံ ဘုရားရှင်လက်မခံ</h3> <p>ဘုရားရှိခိုးပြီး သင့်ရာထိုင်နေစဉ် ဘုရားရှင်က မေးသဖြင့် “တပည့်တော်က နှစ်ဝါ၊ ဤရဟန်းက တဝါ၊ ဆရာတပည့်ချင်းပါ” ဟု လျှောက်ထားသော် ဘုရားရှင်သည် ဥပသေနကို “မဂ်ဖိုလ်မပြီး အချည်းနှီးသောယောက်ျား၊ သင်သည် အလွန်လျင်မြန်စွာ ပစ္စည်း ၄-ပါး များဖို့ လှည့်ဘိသည်” ဟု အပြစ်တင်စကား မိန့်ကြားကာ အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “၁၀-ဝါ မပြည့်သေးလျှင် ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာပြုလုပ်၍ ရဟန်းလောင်းကို ရဟန်းခံမပေးအပ်” ဟု သိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူသည်။</p> <p>ဥပသေနထေရ်သည် ဘုရားထံတော်မှ (ကြိုတင်ရည်မှန်းသလို အမွမ်းမခံရဘဲ) အကဲ့ရဲ့သာ ခံပြီး ဘုရားရှိခိုးကာ “လပြည့်ဝန်းပမာ အသရေရှိသော ဤခံတွင်းတော်ဖြင့်ပင် ဘုရားရှင်က ပရိသတ်ကို အကြောင်းပြု၍ပင် ကောင်းချီးပေးစေရမည်” ဟု ကြံစည်ကာ ထိုနေ့ပင် တနေရာသွား ဝိပဿနာပွားသဖြင့် မကြာမီ အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ရောက်ရှိသွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-120 </p><hr> <h3>ဆရာကောင်းကြောင့် တပည့်ကောင်း ၅၀၀-ဖြစ်လာသည်</h3> <p>အရှင်ဥပသေနကား ဆွေကြီးမျိုးကြီးမှ တောထွက် ရဟန်းပြုသူ ဖြစ်သည့်အပြင် မြေအပြင်ဝယ်ထင်ရှားသော ဓမ္မကထိက ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်ဖြစ်ခြင်းကြောင့် သူ့တရား ကြည်ညိုကြ၍လည်းကောင်း၊ ဆွေမျိုးမိတ်သင်္ဂဟတို့ အိမ်များမှ ထွက်ကြ၍ လည်းကောင်း အမျိုးကောင်းသား သူငယ်များစွာ အရှင်ဥပသေနထံ ရှင်ပြုကြသည်။</p> <p> “ငါတောကျောင်းနေသလို သင်တို့လည်း နေနိုင်ကြလျှင် ရှင်ပြုကြ” ဟု မိန့်ကာ ဓူတင် ၁၃-ပါး ဟောကြားသည်၊ ပြီးလျှင် “စွမ်းနိုင်ကြပါ၏” ဟု လျှောက်သူများကိုသာ ရှင်ပြုပေးသည်၊ ထိုတပည့်များလည်း စွမ်းအားရှိသမျှ ဓူတင် ဆောက်တည်ကြသည်၊ အရှင်ဥပသေနသည် မိမိ ၁၁ ဝါရမှ ဝိနည်းကို နိုင်နင်းအောင် လေ့လာပြီး အားလုံးကို ရဟန်းခံပေးသည်၊ အရှင်ဥပသေနအား တပည့်ရဟန်း ၅၀၀-မျှ ခြံရံမိပေပြီ။</p> <p>ထိုအချိန် ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ်— “၁၅-ရက် ပတ်လုံး တပါးတည်း ကိန်းအောင်း သီတင်းသုံးရန် ငါဘုရားအလိုရှိသည်” ဟု သံဃာအား မိန့်ကြား၍ တပါးတည်း သီတင်းသုံးဆဲ ဖြစ်သည်၊ “ဘုရားဖူးချဉ်းကပ်သော ရဟန်း ပါစိတ် အာပတ်ကို ဒေသနာကြားအပ်သည်” ဟု သံဃာများလည်း ကတိကဝတ်ထားချိန် အရှင်ဥပသေနသည် မိမိပရိသတ်နှင့်အတူ ဘုရားထံရောက်၊ ရှိခိုးပြီး သင့်ရာနေသည်။</p> <h3>တပည့်အတွက်လည်း ဆရာဂုဏ်တက်သည်</h3> <p>စကားဖြစ်ဖို့ရာပင် ဘုရားရှင်က တပည့်ငယ် ရဟန်းတပါးကို “ပံသုကူ သင်္ကန်းတို့ကို သင်မြတ်နိုးနှစ်သက်ပါ၏လော” ဟု မေးရာ “မမြတ်နိုးပါကြောင်း၊ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ၌ လေးစားသဖြင့်သာ ပံသုကူဓူတင်ဆောင်ပါကြောင်း” လျှောက်ထားလိုက်သည်။ ဤအကြောင်းဝတ္ထု၌ ဘုရားရှင်သည် ဥပသေနအား ကောင်းချီးပေးပြီး အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ဂုဏ်ကျေးဇူးစကား မြွက်ကြားသည်၊ နောက်ပိုင်းအချိန်၌ အရှင်ဥပသေနအား အမြတ်ဆုံး အရာထားတော်မူလိုက်သည်။</p> <p>အခါတပါး အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်ဥပသေနညီနောင် ၂-ဦးသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ယင်းတိုက်တော သပ္ပသောဏ္ဍိက (မြွေပါးပျဉ်းနှင့် တူသော) လိုဏ်ဂူ၌ သီတင်းသုံးတော်မူကြစဉ် ဆွမ်းစားပြီး၍ လေညင်းခံကာ ၂-ထပ်သင်းပိုင်ချုပ်နေသော အရှင်ဥပသေန ပခုံးစွန်းပေါ်သို့ မြူးထူးနေသော (မြွေ ၂-ကောင်တွင်) မြွေဆိုးတကောင် လိမ့်ကျလာလေသည်။</p> <h3>ဖုဋ္ဌဝိသ ထိရုံနှင့် အဆိပ်တက်သေသည်</h3> <p>ထိရုံနှင့်အဆိပ်တက်သော ဖုဋ္ဌဝိသ မြွေဆိုးဖြစ်၍ ဆီမီးတောက်သည် မီးစာကို ကုန်စေသလို မထေရ်မြတ်ကိုယ်မှာ ထိရာမှစ၍ တဖြည်းဖြည်း အဆိပ်တက်တော့သည်၊ အဆိပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-121 <hr> ကြောင့် မီးဟုန်းဟုန်းတောက်ကာ ဖရိုဖရဲ ပျက်စီးနိုင်သော်လည်း “လိုဏ်ဂူအတွင်း၌ မပျက်စီးပါစေလင့်” ဟု တန်ခိုးဖြင့် ဓိဋ္ဌာန်ကာ တားတော်မူသည်။</p> <p>ထို့နောက် အရှင်ဥပသေနသည် ရဟန်းများကိုခေါ်၍ “ဖွဲဆုပ်ကဲ့သို့ ဤကိုယ်ဖရိုဖရဲ ကျမသွားမီ ညောင်စောင်းပေါ်တင် အပြင်ထုတ်ကြပါ” ဟု မိန့်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ငါ့ရှင် ဥပသေန၏ကိုယ်အမူအရာနှင့် မျက်စိစသော ဣန္ဒြေများဖောက်ပြန်မှုမမြင်ရပါဘဲ ဤသို့ ပြောဆိုရသလား” ဟု မိန့်ရာ အရှင်ဥပသေနက “ငါ့ရှင် သာရိပုတ္တရာ၊ ငါသည် မျက်စိ၊ မျက်စိသည် ငါ၊ မျက်စိသည် ငါ့ဥစ္စာစသည်ဖြင့် ဣန္ဒြေ ၆-ပါး၌ အစွဲထပ်သူမှာ ဖောက်ပြန်ရာသည်၊ တဏှာဒိဋ္ဌိမရှိသော ငါ့မှာ သေခါနီး ဖောက်ပြန်မှုမဖြစ်နိုင်သည်သာ” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ငါ့ရှင် ဥပသေနမှာ သေခါနီး ဖောက်ပြန်မှုများ မဖြစ်ဘဲ ရှိမှာပါ၊ အချိန်အတော်ကြာကပင် တဏှာမာနဒိဋ္ဌိပယ်ပြီးဖြစ်နေပြီ၊ ထို့ကြောင့်ပင် အထင်လွဲမှားမှုများလုံးဝ မဖြစ်နိုင်တော့ချေ” ဟု အရှင်ဥပသေနကို ချီးမွမ်းစကား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ထို့နောက် ရဟန်းများက ညောင်စောင်းပေါ်တင် အပြင်သို့ ထုတ်လျှင်ပင် အရှင်ဥပသေန၏ကိုယ်သည် ဖွဲဆုပ်ကဲ့သို့ ဖရိုဖရဲကျဲကာ ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူသည်။</p> <h3>၆။ ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာ ခင်းကျင်းစီမံသူ ရဟန်းများတွင် ပလ္လာမင်းသားဒဗ္ဗသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ဧတဒဂ်ရကြောင်း အလုပ်ကောင်းပုံ</h3> <p>အရှင်ဒဗ္ဗ ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာ ခင်းကျင်းချိန်၌ ကျောင်းတိုက်ကြီး ၁၈-ခုတို့၌ တံမြက်မလှည်းရသော ပရိဝုဏ်၊ မပြုပြင်အပ်သော အိပ်ရာ နေရာ၊ မဆေးကြော မသုတ်သင်အပ်သော ညောင်စောင်း အင်းပျဉ်၊ မပြည့်စုံသော မတည်ထားအပ်သော သောက်ရေသုံးဆောင်ရေ ဟူ၍ မရှိရကား အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ကဿပဘုရား သာသနာတော် ဆုတ်ယုတ်အားနည်းချိန် ရဟန်းပြုကြပြီး အခြား ၆-ပါးနှင့် စိတ်တူကိုယ်မျှ ရှိနေကြသည်။</p> <h3>ရဟန်းတော် ၇-ပါး စိတ်ထားစွမ်းရည်</h3> <p>သာသနာတော်၌ ပရိုမသေပြုသူများကိုမြင်၍ “ဤမြို့ရွာ၌နေ၍ သာသနာမှု ဘယ်မှာ ငါတို့ပြုနိုင်မည်နည်း၊ သင့်တော်ရာမှာ ရဟန်းတရား အားထုတ်၊ ဒုက္ခဆုံးအောင် လုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-122 <hr> ကြအံ့” ဟု လှေကားထောင် တောင်ထိပ်တက်ပြီး “မိမိစိတ်စွမ်းရည် နားလည်သိရှိသူများ လှေကားကိုဖြုတ် တွန်းချပါကုန်၊ အသက်၌ တွယ်တာသူများ ပြန်ဆင်းကြပါ၊ နောင်တဖန် ပူပန်မှုများ မဖြစ်ပွားကြပါလင့်” ဟု ပြောဆို၍ အားလုံးသဘောတူ လှေကားကို တွန်းချပြီးလျှင် မမေ့မလျော့ကြဖို့ အချင်းချင်းဆုံးမကာ စိတ်ကြိုက်နေရာတို့၌ နေပြီး ရဟန်းတရားကို အသက်စွန့်အားထုတ်ကြသည်။</p> <p>ယင်း ၇-ပါးတွင် သံဃထေရ်ကြီးသည် ပဉ္စမနေ့၌ ရဟန္တာဖြစ်၍ “ငါ့ကိစ္စပြီးပြီ၊ ဤနေရာမှာ ငါဘာလုပ်တော့မှာလဲ” တန်ခိုးဖြင့် မြောက်ကျွန်းကြွ ဆွမ်းခံကာ “ဤဆွမ်း ဘုဉ်းပေးကြပါ၊ ဆွမ်းခံကိစ္စ ငါ့တာဝန်ဖြစ်ပါစေ၊ ကိုယ့်အလုပ် အရှင်တို့ လုပ်ကြပါ” ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>မြောက်ကျွန်းကဆွမ်း ယူကျွေးမည်ဆို၍လည်း လက်မခံ</h3> <p>ကျန်အရှင် ၆-ပါးတို့က “ရှေးဦးတရားရသူ ဆွမ်းခံ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ယူလာသော ဆွမ်းကို ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ်များစား၊ တရားအားထုတ်ကြရမည်၊ တပည့်တော်တို့ လှေကားတွန်းချစဉ်က ဤသို့များပြောခဲ့ကြပါသလော” ဟု မေးကြရာ ဤသို့ပြောကြားမှု မရှိကြောင်း ပြန်မိန့်သည်။</p> <p> “မိမိ၏ ရှေးကောင်းမှု အကြောင်းကြောင့် အရှင်ဘုရားများ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြပါပြီ။ တပည့်တော်များလည်း စွမ်းနိုင်လျှင် ဝဋ်ဒုက္ခဆုံးအောင် လုပ်နိုင်ကြပါမည်၊ အရှင်ဘုရားများကြွတော်မူ” ဟု မထေရ် ၆-ပါးက လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သံဃထေရ်ကြီးသည် ယင်း ၆-ပါးကို သိစေဖို့ရာ မစွမ်းနိုင်ရကား ချမ်းသာရာမှာ ဆွမ်းစားပြီး ကြွသွားတော့သည်၊ ဒုတိယထေရ်သည် ၇-ရက်မြောက်၌ အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ သုဒ္ဓါဝါသ ဗြဟ္မာ့ပြည် သွားဖြစ်သည်။</p> <h3>လှေကားထောင် ဖြုတ်ချသူများ အဆုံးဘဝ</h3> <p>ကျန်မထေရ် ၅-ပါးတို့သည် ထိုဘဝ၌ မဂ်ဖိုလ်မရကြဘဲ ဘုရားတဆူနှင့် တဆူအကြား အသင်္ချေယျတကပ်ပတ်လုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ကာ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ၁-ဂန္ဓာရတိုင်း တက္ကသိုလ်မြို့၌ ပုက္ကသာတိမင်း၊ ၂-ပဗ္ဗတေယျတိုင်း (မဇ္ဈန္တိကတိုင်း) သဘိယပရိဗိုဇ်၊ ၃-ဗာဟိယတိုင်း ဗာဟိယသူကြွယ်၊ ၄-ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ကုမာရကဿပ သူငယ်၊ ၅-မလ္လတိုင်း အနုပိယမြို့ မလ္လာမင်း၏သား ဒဗ္ဗ ဟူ၍ အသီးသီး ဖြစ်လာကြသည်။</p> <p>ဒဗ္ဗအလောင်းသူငယ်၏ မိခင်သည် သူငယ်ဖွားခါနီး ကွယ်လွန်ရာ အလောင်းကို သုသာန်ပို့ ထင်းပုံတင်၍ မီးရှို့စဉ် မီးပူရှိန်ကြောင့် ဝမ်းဗိုက်ပြင်ကွဲပြီး သူငယ်သည် မိမိ<br> <br>စာမျက်နှာ-123 <hr> ကုသိုလ်စွမ်းကြောင့် ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ တခုသော နေဇာမြက်ပုံပေါ် ကျတော့သည်၊ သူငယ်ကို အဘွားအားပေးကာ နေဇာမြက်ပုံပေါ်ကျ အသက်ရှင်ရသောကြောင့် ဒဗ္ဗပင် အမည်တွင်စေသည်။</p> <h3>၇-နှစ်သား ပါရမီရှင် ကျွတ်တမ်းဝင်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် သံဃာနှင့်တကွ မလ္လတိုင်းကြွချီ၍ အနုပိယနိဂုံး အနုပိယ သရက်ဥယျာဉ်၌ စံတော်မူစဉ် ၇-နှစ်သား ဒဗ္ဗသည် မြင်မြင်ချင်း ဘုရားရှင်ကိုကြည်ညို၍ ရှင်ပြုလိုရကား အဘွားထံ အခွင့်တောင်းတော့သည်။</p> <p>ခွင့်ပြုချက်ရ၍ ရှင်ပြုခါနီးတွင် ရဟန်းတပါးက တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းကို မိန့်ကြားရာ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှု အကြောင်းနှင့်ပြည့်စုံ၍ မဟာသာဝကဆုပန် ဗျာဒိတ်ခံပြီးသော ၇-နှစ်သား ဒဗ္ဗသူငယ်သည် ပထမဆံဝန်းရိတ်ချစဉ် သောတာပန်၊ ဒုတိယဆံဝန်း သကဒါဂါမ်၊ တတိယဆံဝန်း အနာဂါမ်ဖြစ်၍ ကံအားလုံးချပြီးခြင်းနှင့် ရဟန္တာဖြစ်ခြင်း တချိန်တည်းပင်ဖြစ်သည်။</p> <h3>အရှင်ဒဗ္ဗ၏ ဝိရိယစွမ်းရည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် မလ္လတိုင်းမှ ရာဇဂြိုဟ်ကြွ၍ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ စံပျော်စဉ် အရှင်ဒဗ္ဗသည် မိမိ၏ ရဟန်းကိစ္စအကုန်ကို မြင်တော်မူ၍ သံဃဝေယျာဝစ္စကို ပြုခြင်း၌ မိမိကိုယ်ကို အသုံးချလိုရကား “သံဃာအတွက်နေရာကို ခင်းကျင်းစီမံရ ဆွမ်းကိုလည်း ညွှန်းရလျှင် ငါ့ဖို့ကောင်းမှာပဲ” ဟု ကြံစည်ပြီး မိမိအကြံကို ဘုရားထံ သွားလျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် အရှင်ဒဗ္ဗအား ကောင်းချီးပေး၍ ခွင့်တောင်းမှု ၂-မျိုးကို လက်ခံတော်မူကာ “၇-နှစ်အရွယ် ငယ်သူပင်ဖြစ်သော်လည်း ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တဆဠဘိည တေဝိဇ္ဇရဟန္တာ-ဟူသော ကြီးမြတ်သောအရာ၌ ဒဗ္ဗတည်း” ဟု အားရ ကျေနပ်တော်မူကာ ရဟန်းခံစေသည်၊ (ပဏ္ဍိတ၊ သံကိစ္စ၊ သောပါက၊ ရေဝတ စသော သာမဏေငယ်တို့ကိုလည်း အရဟတ္တဖိုလ် ဂုဏ်ကျေးဇူးကိုထောက်၍ (အသက် ၂၀-မပြည့်သော်လည်း) ဘုရားရှင်က ရဟန်းခံပေးစေသည်ဟု ဤဝတ္ထုအရ မှတ်ယူသင့်သည်)။</p> <h3>သတင်းကျော်ကြား အလုပ်များလှ အရှင်ဒဗ္ဗ</h3> <p>အရှင်ဒဗ္ဗ ရဟန်းဖြစ်ပြီးချိန်မှစ၍ ရာဇဂြိုဟ်သံဃာအားလုံးအတွက် နေရာခင်း၍ ဆွမ်းကိုလည်း ညွှန်းပေးသည်၊ “အရှင်ဒဗ္ဗသည် အကျင့်သဘော နှီးနှောတူသူချင်း ပေါင်း၍ တနေရာတည်း ခင်းပေးသည်၊ အဝေးနေရာ၌လည်း (အာဂန္တုများသဘော<br> <br>စာမျက်နှာ-124 <hr> ကျ) နေရာခင်းပေးသည်၊ မသွားနိုင်သော သံဃာများကိုမူ တန်ခိုးဖြင့် ပို့ပေးသတဲ့” ဟူသော အရှင်မြတ်၏ နေရာခင်းကျင်း သတင်းကောင်းသည် အရပ်တိုင်းမှာ ကျော်စောထင်ရှားသည်။</p> <p>နာမည်ကျော်ကြား စိတ်ကောင်းထားသည့် အရှင်ဒဗ္ဗကို အချိန်အခါမဟုတ်သည်၌လည်းကောင်း၊ ဟုတ်သည်၌လည်းကောင်း “ငါတို့ဖို့ ဇီဝကသရက်ဥယျာဉ်မှာ နေရာခင်းပေးပါ၊ ငါတို့ဖို့တော့ သားတို့အား ဘေးမဲ့ပေးရာ မဒ္ဒကုစ္ဆိဥယျာဉ်ကျောင်းတိုက်မှာ နေရာပေးပါ” စသည်ဖြင့် အဝေးနေရာများညွှန်ကြားပြီး အရှင်ဒဗ္ဗ၏တန်ခိုးကို ကြည့်ကာ လိုက်သွားကြသည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းလည်း မကောင်းဆုံတွေ့ ကံဓမ္မတာမှာ မလွတ်သာ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား တန်ခိုးဖြင့် မနောမယရုပ်ပွားကိုယ်များကို စီမံကာ အာဂန္တု မထေရ်တပါးမှာ နိမ္မိတကိုယ်ပွားတပါးစီ ဖန်ဆင်းပြီး အလင်းရောင်ကောင်းသော လက်ချောင်းဖြင့် အာဂန္တုများ ရှေ့ကရွှေ့ကသွားပြီးလျှင် “ဤကား ညောင်စောင်းပါ၊ အင်းပျဉ်ပါ” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားကာ နေရာခင်းပေးပြီးမှ မိမိနေရာ တဖန် ပြန်လာသည်၊ ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် အမြတ်နေရာ ဘုရားရှင် ထားတော်မူသည်။</p> <p>သူတော်ကောင်းစင်စစ် ဖြစ်လင့်ကစား အရှင်ဒဗ္ဗအား ပေယျနှင့် ဘူမကရဟန်း ၂-ပါးဦးဆောင်သောအဖွဲ့က မေတ္တိယာဘိက္ခုနီမနှင့် စွပ်စွဲကြသည်၊ ရှေးကံကား ၉၁-ကမ္ဘာ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ရဟန္တာတပါးကို စင်ကြယ်သူဟုသိလျက် မတရား စွပ်စွဲခဲ့ဖူး၍ ဖြစ်သည်။</p> <p>ပရိနိဗ္ဗာန်စံယူမည့်နေ့ အရှင်မြတ်သည် ရဟန်းကိစ္စပြုပြီး၍ ဆွမ်းကိစ္စပြီးသော် မမေ့နိုင်ဖွယ် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်သွား ဘုရားဝတ်ပြုသည်၊ နေ့ခင်းရာ နေရာများ၌ ဈာန်သမာပတ်ဝင်စားပြီး အာယုသင်္ခါရကိုကြည့်လတ်သော် အနည်းငယ်သာကျန်ကြောင်းသိ၍ မည်သူ့ကိုမျှ အသိမပေးဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန် မစံသင့်ဟုကြံကာ ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားမည်၊ သာသနာ၏အနှစ်သာရပြ၍ ငါ၏ တန်ခိုးပြကာ ကောင်းကင်မှာ ပရိနိဗ္ဗာန်စံမည်၊ သို့စံလျှင် မေတ္တိယ ဘူမကတို့၏ လုပ်ကြံမှုကြောင့် မကြည်ညိုသူများ ကြည်ညိုမည်၊ ကြည်ညိုလျှင် ၎င်းတို့အဖို့ ကာလရှည်ကြာ ချမ်းသာဖို့ရာဖြစ်မည်ဟု နှလုံးသွင်းလျက် ဘုရားထံသွား ပရိနိဗ္ဗာန်စံဖို့ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ပရိနိဗ္ဗာန်စံဖို့အချိန် ယခုအခါသင်ချစ်သားသည်ပင် သိ၏” ဟု မိန့်တော်မူသည်။ အရှင်ဒဗ္ဗက “တပည့်တော် ကမ္ဘာတသိန်း ပါရမီဖြည့်ခဲ့သည်မှာ<br> <br>စာမျက်နှာ-125 <hr> ရဟန္တာဖြစ်ဖို့ မျှော်ကိုးသည့်အတိုင်း ယခုအခါ ပြည့်စုံခဲ့ပါပြီ၊ အရှင်ဘုရားတို့အား ဖူးမြော်ခြင်းသည် ယခု နောက်ဆုံးပါဘုရား” ဟု ဘုရားရှင်ကို လျှောက်ထားသောအခါ ရဟန်းတော်အချို့ သနားကြအချို့ငိုကြွေးကြသည်။</p> <p> “ချစ်သား၊ ငါဘုရားအားလည်းကောင်း၊ သံဃာအားလည်းကောင်း တန်ခိုးပြလော့” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ရာ သံဃာစုံညီရှေ့မှောက်၌ အရှင်ဒဗ္ဗသည် “တပါးတည်းက အများဖြစ်ခြင်း၊ အများက တပါးဖြစ်ခြင်း၊ ပေါ်ခြင်း၊ ပျောက်ခြင်းစသော တန်ခိုးပြာဋိဟာ သာဝကဆိုင်ရာများပြ၍ ဘုရားရှိခိုးပြီး ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ ကောင်းကင်၌ မြေကိုဖန်ဆင်းပြီး ထိုမြေပေါ်မှာထိုင်၍ တေဇောကသိုဏ်းအခြေခံသော ဈာန်ဝင်စားပြီး ကမ္ဘာဖျက်မီးပမာ မထေရ်မြတ်ကိုယ်၌ လောင်ကျွမ်းစေသည်၊ မီးသွေးပင် မကျန်တော့မှ ငြိမ်းစဲစေကာ ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ နတ်များချစ်ခင် မြတ်နိုးအပ်သူ ရဟန်းများတွင် ပိလိန္ဒဝစ္ဆသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>စကြာမင်းကောင်းမှု လူနတ်များ နတ်ပြည်စုကြ</h3> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့၊ သူဌေးမျိုး ဖြစ်ပြီး ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ သုမေဓာ ဘုရားလက်ထက်တွင် လူဖြစ်၍ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံလတ်သော် စေတီတော်အား ပူဇော်သက္ကာရ ကြီးစွာပြုသည်၊ လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ စကြာမင်းဖြစ်၍ လူများကို ၅-ပါးသီလ တည်စေကာ နတ်ပြည်သို့ ရောက်စေသည်၊ အများအားဖြင့် နတ်ပြည် ၆-ထပ်ရောက် နတ်များသည် စကြာမင်း၏ ဩဝါဒကိုရ၍ ဖြစ်ရာဌာန မိမိ၏ စည်းစိမ်ကို ကြည့်ပြီးလျှင် “မည်သူ့ကြောင့် ဤနတ်စည်းစိမ် ရပါလိမ့်” ဆင်ခြင်ကြသော် ယခုအခါ ပိလိန္ဒဝစ္ဆထေရ်ကိုမြင်၍ ကျေးဇူးတင်လျက် ညနံနက်ပင် အရှင်ကို လာရှိခိုးကြသောကြောင့် ဤဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>မန္တန်ဖြင့် ကောင်းကင်ပျံနိုင်သော ဝိဇ္ဇာဓိုရ်</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပုဏ္ဏားမျိုး၌လူဖြစ်လာပြီး အမည်အနွယ်နှစ်ရပ်စပ်၍ ပိလိန္ဒဝစ္ဆဟု ခေါ်အပ်သည်၊ နောက်ပရိဗိုဇ်ရဟန်းပြုပြီး ကောင်းကင်ပျံနိုင်သူ၊ သူတပါးစိတ်သိသူ စူဠဂန္ဓာရီမန္တန် ပညာရှင် ဝိဇ္ဇာဓိုရ် ဖြစ်လာကာ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ အထွတ်အထိပ်ရောက် လာဘ်ပေါများ၍ အခြံအရံလည်း များသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ပွင့်ပေါ်လာ၍ အစဉ်သဖြင့် ရာဇဂြိုဟ်ရောက်လတ်သော် ထိုအချိန်မှစ၍ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ၏ မန္တန်ပညာသည် ကောင်းကင်ပျံခြင်း၊ သူတပါးစိတ်ကိုသိခြင်း ကိစ္စများ မရတော့ပေ။ ထိုအခါ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်က “မဟာဂန္ဓာရီ ဝိဇ္ဇာပညာ ရှိနေရာမှာ<br> <br>စာမျက်နှာ-126 <hr> စူဠဂန္ဓာရီ ဝိဇ္ဇာပညာ မထိုးဖောက်နိုင်ကြောင်း ဆရာအဆက်ဆက်စကား ကြားဖူးသည်၊ ရဟန်းဂေါတမသည် မဟာဂန္ဓာရီ ဝိဇ္ဇာပညာရှင် ဧကန်ပင် ဖြစ်ရာသည်၊ သူ့ထံမှ ယင်းပညာသင်ရမူ ကောင်းလေစွ” ဟု ကြံစည်ကာ ဘုရားထံသွား ပညာသင်ကြားခွင့်တောင်းတော့သည်။</p> <h3>အပြောကြမ်းသောရဟန္တာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ</h3> <p>ဘုရားရှင်က “ဝိဇ္ဇာအတတ် တတ်လိုလျှင် ရှင်ရဟန်းပြုလော့” ဟု မိန့်ရာ “ရှင်ရဟန်းပြုခြင်းသည် ဝိဇ္ဇာအတတ်၏ ပရိကံအခြေခံအလုပ်” ဟု မှတ်ထင်ကာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆသည် ရှင်ရဟန်းပြုတော့သည်။ ပြီးလျှင် တရားဟော၍ ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးတော်မူရာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆသည် အရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှုရှိသည်ဖြစ်၍ ဝိပဿနာပွားများကာ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>အရှင်ပိလိန္ဒဝစ္ဆကား လူ ရှင် ရဟန်းများနှင့် စကားပြောလျှင် “လာခဲ့စမ်း သူယုတ်၊ သူယုတ်” အသုံး ပြောဆိုသုံးစွဲသည်၊ ထိုအကြောင်းနှင့်စပ်၍ ဘုရားရှင်ကို “အရိယာများ စကားကြမ်း မသုံးတော့ပြီလော” ဟု မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “အရိယာများမှာ သူတပါးကို ရှုတ်ချသော ဒေါသဖြင့် စကားကြမ်းမရှိ၊ စင်စစ်သော်ကား ဘဝအထက်ဆက် လေ့ကျက်ခဲ့သူ၏ ဝါသနာသတ္တိ၏ အစွမ်းအားဖြင့်သာ စကားကြမ်းသုံးစွဲမှုဖြစ်ရသည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>ဝါသနာဘာဂိ ဆက်တိုင်းမိ</h3> <p>အရှင်ပိလိန္ဒဝစ္ဆ၏ လူ ရှင် ရဟန်းများနှင့် ဆက်ဆံရာ၌ သူယုတ်သုံးစွဲပုံအကြောင်း မေးလျှောက်ကြရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သားပိလိန္ဒဝစ္ဆ၏ နှုတ်ထွက်ကြမ်းမှုသည် ယခုမှ မဟုတ်၊ ရှေးဘဝ ၅၀၀ ပတ်လုံး သူတပါးကို သူယုတ်ဟု ပြောဆိုလေ့ရှိသော ပုဏ္ဏားမျိုး၌ ဖြစ်ဖူးခဲ့၍ နှုတ်ထွက်ကြမ်းသည်၊ ဖရုဿဝါစာ အကုသိုလ်စေတနာဖြင့် မပြောဆို၊ မှန်၏။ အရိယာများစကားသည် နှုတ်ထွက်ကြမ်းသော်လည်း စေတနာမကြမ်း၍ စင်ကြယ်သည်၊ အနည်းငယ်မျှပင် မကောင်းမှုကို မရအပ်” ဟု ဟောတော်မူပြီး ဓမ္မပဒ၌—</p> <p> “အကြင်စကားကြောင့် မည်သူကိုမျှ မငြိစွန်းစေရာ၊ ရဟန္တာမည်သည် နှုတ်မကြမ်း၍ သိလွယ်သော အမှန်စကားကိုသာ ဆိုရာ၏၊ နှုတ်ထွက်မကြမ်း ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကို မကောင်းမှုပယ်ပြီးသူ ဗြာဟ္မဏဟူ၍ ငါဘုရား မိန့်ကြားသည်။”<br> ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-127 </p><hr> <h3>ရဟန္တာအား ပြောမှားမိ ပိတ်ချင်းသီးက ကြွက်ချေးဖြစ်</h3> <p>အရှင်မြတ်သည် ရာဇဂြိုဟ်သို့ ဆွမ်းခံဝင်သောတနေ့ ယောက်ျားတယောက် ပိတ်ချင်းသီးများ တောင်းအပြည့် ထည့်ယူပြီး မြို့တွင်းဝင်လာသည်ကိုမြင်၍ “သူယုတ်၊ သင့်တောင်းထဲ ဘာပါသလဲ” ဟု မေးရာ ထိုယောက်ျားက “ဤရဟန်းသည် ငါနှင့်အတူ စောစောကြီး သူယုတ်ဟူသော စကားကြမ်းကိုဆိုသည်၊ ဤရဟန်းနှင့် လျော်သောစကား ပြန်ကြားသင့်သည်” ဟု ကြံကာ “တပည့်တော်တောင်းထဲမှာ ကြွက်ချေးတွေပါဘုရား” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်က “သူယုတ်၊ ဩော် သင်ပြောသည့်အတိုင်း ကြွက်ချေးတွေ ဖြစ်မှာပါ” ဟု မိန့်ကြားပြီး အရှင်မြတ်အမြင် လွန်လျှင်ပင် အားလုံး ကြွက်ချေး ဖြစ်သွားသည်၊ ယောက်ျားက “ဤပိတ်ချင်းသီးများ ကြွက်ချေးနှင့် တူသလို ထင်ရသည်၊ ကြွက်ချေး အစစ် ဟုတ်မဟုတ် စုံစမ်းလို၍ လက်ဖြင့် နှိပ်ချေရာ ကြွက်ချေးအစစ်ဖြစ်ပုံသိ၍ အားကြီးစိတ်ညစ်သွားသည်။</p> <p> “ဤတောင်း၌သာ ကြွက်ချေးဖြစ်သလော၊ သို့မဟုတ် တလှည်းလုံးလော” ကြည့်ပြန်ရာ ပိတ်ချင်းသီးအားလုံး ကြွက်ချေးဖြစ်ပုံကို မြင်ရ၍ရင်ကိုလက်ဖြင့်မကာ “ဤအဖြစ်ကား တခြားသူ၏ အမှုမဟုတ်၊ စောစောက ငါတွေ့ရသော ရဟန်း၏အမှုဖြစ်သည်၊ မချွတ်ပင် ပြေလည်ဖို့အကြောင်း တခုတော့ရှိရမှာပါ၊ ထိုရဟန်းသွားရာ စုံစမ်းပြီး ဤအကြောင်း ငါသိအောင် ပြုအံ့” ဟု ကြံကာ မထေရ်သွားရာလမ်း မေးမြန်းလိုက်သည်။</p> <h3>အကူအညီပေး၍ ကြွက်ချေးများပိတ်ချင်းသီးပြန်ဖြစ်</h3> <p>အခြားယောက်ျားတယောက်သည် ထိုပိတ်ချင်းသီးရှင် ယောက်ျား ရေးကြီးသုတ်ပျာ (ဒေါကြီးမောကြီး) သွားသည်ကိုမြင်၍ အကြောင်းမေးရာ ပြောပြသဖြင့် “အမောင်၊ စိတ်မပူနှင့်၊ ငါ့ဆရာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆပင်ဖြစ်မှာပါ၊ သင်သည် ဤကြွက်ချေးကိုပင် တောင်းအပြည့်ထည့်ယူသွားကာ အရှင်မြတ်ရှေ့၌ရပ်နေ၊ သူယုတ်၊ သင့်တောင်းထဲကဤဟာ ဘာလဲ” ဟု မေးလျှင် “ပိတ်ချင်းသီးတွေပါဘုရား” ဟု လျှောက်၊ မထေရ်မြတ်က “သူယုတ်၊ ဩော်... သင်ပြောသည့်အတိုင်း ပိတ်ချင်းသီးတွေ ဖြစ်မှာပါ” ဟု မိန့်လိမ့်မည်၊ ထိုအခါ အားလုံးပိတ်ချင်းသီးတွေ ဖြစ်ကုန်ပါလိမ့်မည်” စသည်ဖြင့် အကြံပေးစကားပြောရာ ထိုအတိုင်း ဆောင်ရွက်သဖြင့် အားလုံးပိတ်ချင်းသီးများ ပြန်ဖြစ်သွားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-128 </p><hr> <h3>၈။ လျင်မြန်စွာ ရအပ်သော မဂ်ဖိုလ်အသိဉာဏ်ရှိသူတို့တွင် ဗာဟိယတိုင်းသား ဒါရုစီရိယသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ရဟန်းသီလဖြင့် အသင်္ချေယျတကပ် နတ်ဖြစ်သည်</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား အကျဉ်းဟောအပ်သော တရားအဆုံး၌ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်သည်၊ မဂ်ဖိုလ်အတွက် သီးခြားပရိကံပြုဖွယ်မလို၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်၊ ဗာဟိယတိုင်းသား ဖြစ်၍ ဗာဟိယ၊ နောက်အချိန် သစ်သားမျှင်အဝတ်ပတ်၍ ဒါရုစီရိယ ၂-မည် ရသည်။ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ကဿပဘုရားသာသနာဆုတ်ချိန် အရှင်ဒဗ္ဗဝတ္ထု၌ ဆိုအပ်ပြီး ရဟန်း ၇-ပါးတွင် တပါးဖြစ်ကာ တရားအားထုတ်၍ ဗုဒ္ဓန္တရအသင်္ချေယျတကပ်လုံး နတ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဗာဟိယတိုင်းသားဖြစ်ကာ အိမ်ရာထောင်လျက် ကုန်သွယ်ရန် သုဝဏ္ဏဘူမိသွားသော လှေဖြင့်လိုက်သွားသည်၊ လှေသည် လိုရာမရောက်ဘဲ သမုဒ္ဒရာ အလယ်၌ ပျက်သည်၊ လူများ ငါး လိပ် အစာဖြစ်သွားကြသော်လည်း အရှင်မြတ်အလောင်းကား သစ်သားပိုင်းတခု ယူကူးရ၍ ၇-ရက်မြောက်နေ့ သုပ္ပါရက ဆိပ်ကမ်းရောက်သည်၊ ကမ်းတက်ကာ လူများနေရာရောက်လတ်သော် မှော်သိုက်အုံယူ၍ ကိုယ်ကိုပတ်လျက် တနေရာကျနေသော ခွက်ခွဲယူ၍ ဆွမ်းခံဝင်သည်။</p> <h3>ဝမ်းရေးအတွက် ညာလက်စ ဆက်၍ပင် ညာသည်</h3> <p>ဗာဟိယကို လူများမြင်လျှင် “လောကမှာ ရဟန္တာရှိလျှင် ဤပုဂ္ဂိုလ် အချိုးမျိုး ဖြစ်ရာသည်” ဟု ကြံပြီး “အသို့နည်း၊ အရှင်သည် အကျင့်မြတ်ကြောင့် အဝတ်မဝတ်လေသလော၊ သို့မဟုတ် လှူလျှင် ယူမည်လော” ဟု စုံစမ်းလိုကြကာ အရပ်အားလုံးမှ အဝတ်များ ယူလာကြသည်။</p> <p>ဗာဟိယသည် “ငါဤပုံစံအတိုင်းမလာလျှင် လူများငါ့အား ကြည်ညိုကြမည်မဟုတ်၊ တစုံတခုထူးအောင်ပြုကာ ဤလူများကိုလှည့်ပတ်၍ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံကာ အဝတ်များကို မခံယူလေ၊ လူများ အလွန်ကြည်ညိုကြ ပူဇော်သက္ကာရ ပြုကြသည်။</p> <p>ဗာဟိယသည် ထမင်းစားပြီး မနီးမဝေးရှိ နတ်ကွန်းသို့သွားသောအခါ လူများပါ လိုက်လာပြီး နတ်ကွန်းပြင်ဆင်ပေးကြသည်။ ဗာဟိယက “လူများသည် မှော်သိုက်အဝတ်မျှ၌ ကြည်ညိုကာ ငါ့အား ဤမျှပူဇော်ကြသည်၊ ထိုလူများအတွက် ငါသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-129 <hr> အကျင့်မြတ်ကျင့်သူ ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ ပေါ့ပါးသောသစ် ပျဉ်ချပ်များ ရှာဖွေ၍ ပါးပါးလွှာကာ လျှော်မျှင်များ၌ သီကုံးပြီး အဝတ်ပြုကာ ဝတ်ရုံ၍ အသက်မွေးမှု ပြုနေတော့သည်။</p> <h3>ဗြဟ္မာမင်းမကယ်လျှင် သံသရာက လွတ်ဖွယ်မမြင်</h3> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက် သူတော်ကောင်းရဟန်း ၇-ပါး တရားအားထုတ်ကြရာတွင် ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်သူသည် လာခဲ့ရာ နေရာနှင့်တကွ အားလုံးကိုဆင်ခြင်ရာ တပါး ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၍ ၅-ပါး နတ်ပြည်ဖြစ်ပုံသိသဖြင့် မပြတ်ပင် ၅-ဦးသောသူတို့ကို ဆင်ခြင်နေသည်။</p> <p> “ယခု ဘယ်မှာဖြစ်ပါလေသနည်း” ဟု ဆင်ခြင်လတ်သော် သုပ္ပါရက ဆိပ်ကမ်းကိုမှီ၍ အံ့ဖွယ်သမှု လူထူးပြုကာ အသက်မွေးနေသော ဒါရုစီရိယကိုမြင်၍ “ဤလူမိုက် ပျက်စီးပေပြီတကား၊ ရှေးက ရဟန်းတရား အားထုတ်စဉ် အလွန်အကျင့်ကောင်းသည်၊ ရဟန္တာယူလာသော ဆွမ်းကိုပင်မစား၊ ယခုမူ ဝမ်းရေးအတွက် ရဟန္တာမဟုတ်ပါဘဲ ရဟန္တာဟုဝန်ခံကာ လူများကို လှည့်ဖျား၍ ကျက်စားသည်၊ ဘုရားရှင်ပွင့်နေသည်ကိုလည်း မသိ၊ ငါသွားပြီး ဒါရုစီရိယကို ထိတ်လန့်စေကာ ဘုရားရှင်ပွင့်နေသည်ကို သိစေအံ့” ဟု ကြံကာ တခဏချင်း ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ သုပ္ပါရကဆိပ်ကမ်း၌ ညအချိန်၌ပင် ဒါရုစီရိယ ရှေ့ ထင်ရှားပြသည်။</p> <h3>အကျိုးလိုသော ဗြဟ္မာမင်း တင်းတင်းပင် မိန့်သည်</h3> <p>ဒါရုစီရိယသည် မိမိနေရာ၌ ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါကို မြင်၍ အပြင်ထွက်ရပ်စဉ် ဗြဟ္မာကြီးကို မြင်၍ လက်အုပ်ချီကာ “အရှင်တို့၊ မည်သူတို့ပါနည်း” ဟု မေးသော် “ငါကား သင့်သူငယ်ချင်း အနာဂါမ်ဖြစ်၍ ဗြဟ္မာဖြစ်၊ အကြီးဆုံးကား ရဟန္တာဖြစ်၍ သင်အပါအဝင် ကြွင်း ၅-ဦး နတ်၌ ဖြစ်ကြသည်။ ဤနေရာ၌ အံ့ဖွယ်ပြု၍ အသက်မွေးနေသော သင့်ကို မြင်၍ ဆုံးမဖို့ လာခဲ့သည်” ဟု မိန့်ဆိုပြီး ဆက်လက်၍ပင် “ဗာဟိယ၊ သင်သည် ရဟန္တာမဟုတ်၊ အရဟတ္တမဂ်သို့လည်း မရောက်၊ အရဟတ္တမဂ် အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ဖို့ အကျင့်မှန်လည်း လုံးဝ မရှိ” ဟု ခပ်တင်းတင်း ပြောကာ “ဘုရားရှင်ပွင့်၍ သာဝတ္ထိမြို့မှာ သီတင်းသုံးနေသည်၊ ဘုရားထံ သွားပါ” ဟု ညွှန်ကြားပြီး ဗြဟ္မာ့ပြည် ပြန်သွားသည်။</p> <p>ဗာဟိယသည် ဗြဟ္မာကြီးစကားဖြင့် ထိတ်လန့်ကာ “နိဗ္ဗာန်လမ်းကို ရှာမှီးမည်” ဟု ကြံပြီး ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကို တညဉ့်တည်းဖြင့် သွား၍ သာဝတ္ထိပြည်ရောက်သည်၊ ဗာဟိယ လာနေကြောင်း၊ ဣန္ဒြေမရင့်ကျက်သေးကြောင်း ဘုရားရှင် သိသဖြင့် ဆိုင်းငံ့တော်မမူဘဲ သံဃာနှင့်အတူ မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-130 </p><hr> <h3>အသက်သေမည် မသိနိုင်၍ အခုပင်တရားနာပါရစေ</h3> <p>ဗာဟိယသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်ရောက်၍ ဘုရားရှင်ကို မေးရာ ဆွမ်းခံကြွသွားကြောင်း သံဃာများက မိန့်ကြားပြီး ဗာဟိယအား ခရီးဝေးမှ လာမှန်းသိသဖြင့် “ထိုင်၍ အပန်းဖြေပါ၊ ဆွမ်းခံပြန်လျှင် ဖူးရပါလိမ့်မည်” ဟု ဧည့်ဝတ်စကား မိန့်ကြားရာ “တပည့်တော်၏ အသက်အန္တရာယ်ကို မသိနိုင်ပါ၊ တညဉ့်တည်းဖြင့် ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကို ဘယ်နေရာမှာမှ ကြာကြာမနားဘဲ လာခဲ့ပါသည်၊ ဘုရားဖူးပြီးမှ အပန်းဖြေပါမည်” ဟု လျှောက်ထားပြီး မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွနေသော ဘုရားရှင်နောက် အမှီလိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရလျှင် ပီတိ ၅-မျိုးဖြင့် တွေ့ထိပြီး ရှိခိုးကာ “တပည့်တော်အား တရားဟောတော်မူပါ၊ ထိုတရားသည် တပည့်တော်အဖို့ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ပါလိမ့်မည်” ဟု လျှောက်ထားသည်။ ဗာဟိယ၏ ဣန္ဒြေများ မရင့်ကျက်သေးရကား “ချစ်သား ဗာဟိယ၊ တရားဟောဖို့ အချိန်မဟုတ်သေး၊ ငါဘုရား မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွနေသည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် တောင်းပန်သောအခါလည်း အလားတူပင် မြင်တော်မူပြီး ၃-ကြိမ်မြောက် တောင်းပန်သောအခါမှ ဘုရားရှင်သည် ဗာဟိယ ကိုယ်၌ ၁-အလယ်အလတ် ရှုဆင်ခြင်မှု ဖြစ်ပွားလာခြင်း၊ ၂-ခရီးပန်းမှု ငြိမ်းအေးခြင်း၊ ၃-သဒ္ဓါ စသော ဣန္ဒြေများ ရင့်ကျက်လာခြင်း၊ ၄-ဗာဟိယ အသက်အန္တရာယ် နီးစပ်လာခြင်းတို့ကို သိမြင်တော်မူသဖြင့် တရားဟောချိန်တန်ပြီဟု ဆင်ခြင်တော်မူကာ—</p> <p>၁။ “ချစ်သား ဗာဟိယ၊ မြင်အပ်သော အဆင်း၊ ကြားအပ်သော အသံ၊ တွေ့ထိအပ်သော အနံ့ အရသာ အတွေ့၊ သိအပ်သော ရုပ်နာမ် ဓမ္မတို့၌ မြင်ကာမျှ၊ ကြားကာမျှ၊ တွေ့ထိကာမျှ၊ သိကာမျှဖြစ်အောင် ကျင့်ရမည်။</p> <p>၂။ ချစ်သား ဗာဟိယ၊ သင်ချစ်သားသည် မြင်ကာ၊ ကြားကာ၊ တွေ့ကာ၊ သိကာမျှဖြစ်အောင် ကျင့်နိုင်သောအခါ ထိုအဆင်းစသော အာရုံနှင့်စပ်သော ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟနှင့် ယှဉ်သူစင်စစ် ဖြစ်တော့မည် မဟုတ်ချေ။</p> <p>၃။ ချစ်သား ဗာဟိယ၊ သင်ချစ်သားသည် ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟနှင့် မယှဉ်သူ စင်စစ် ဖြစ်လာသောအခါ ထိုအဆင်းစသော အာရုံ၌ တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိဖြင့် မမှီသူစင်စစ် ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။</p> <p>၄။ ချစ်သား ဗာဟိယ၊ သင်ချစ်သားသည် တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မမှီသူစင်စစ် ဖြစ်လာသောအခါ ဤမျက်မှောက်လူဘဝ၌လည်း တဖန်ပြန်ကာဖြစ်လာတော့မည် မဟုတ်”</p> <p>စာမျက်နှာ-131 <hr> မည်မဟုတ်၊ တမလွန်ဘဝ (နတ်၊ ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ) ဂတိ ၄-ပါးတို့၌လည်း တဖန်ရောက်ကာဖြစ်လာတော့မည်မဟုတ်၊ မျက်မှောက်တမလွန်မှတပါး လားရာဂတိလည်း မရှိ၊ မျက်မှောက်တမလွန်တို့၌ ရုပ်နာမ်အသစ် မဖြစ်ခြင်းသည်ပင် ကိလေသာ ဆင်းရဲ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးဖြစ်သည်”—ဟု အနုပါဒါ ပရိနိဗ္ဗာန်အထွတ်တပ်၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဧဟိဘိက္ခု ချို့တဲ့သော ဗာဟိယ</h3> <p>ဒေသနာတော်အဆုံး လမ်းခရီးကြား ရပ်လျက်ပင် ဒေသနာသို့ အစဉ်လျှောက်သဖြင့် ဉာဏ်စေကာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာဖြစ်သွားသည်၊ ဗာဟိယသည် ရဟန်းကိစ္စပြီးကြောင်းသိ၍ ဘုရားရှင်ထံ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်တောင်းရာ သပိတ်သင်္ကန်းမပြည့်စုံ၍ အရှာခိုင်းပြီး ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံဆက်ကြွသည်။</p> <p>ကဿပဘုရား သာသနာမှာ နှစ် ၂၀၀၀၀-တရား အားထုတ်သော်လည်း သပိတ်သင်္ကန်း မလှူဖူးသဖြင့် ဧဟိဘိက္ခု အခေါ်မခံရပါ၊ ဆရာအချို့ကမူ “ဘုရားမပွင့်သော သုညကမ္ဘာတခုတွင် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တပါး၏ သပိတ်သင်္ကန်းကိုယူပြီး မြားဖြင့် ပစ်သတ်ဖူးရှကား ဣဒ္ဓိမယ သပိတ်သင်္ကန်းမရနိုင်” ဟု ဘုရားရှင်သိတော်မူ၍ ဧဟိဘိက္ခု မခေါ်ဟုလည်း မိန့်ဆိုကြသည်။</p> <p>သပိတ်သင်္ကန်း ရှာသော ဗာဟိယသည် အမှိုက်ပုံမှ ပုဆိုးပိုင်းများကို စုဆွဲနေစဉ် ရှေးဘဝက ရန်သူဖြစ်သော ဘီလူးသည် သားသည်မိခင်နွားမတကောင်၏ ကိုယ်၌ပူးဝင်စေသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူရသည်။</p> <h3>ဆိုးသွမ်းလူငယ်သူဌေးသား ၄-ဦးပြစ်မှု</h3> <p>ရှေးအခါ သူဌေးသား ၄-ဦးသည် ပြည့်တန်ဆာမ တဦးအား တနေ့လုံးပျော်ပါးပြီး နေဝင်လတ်သော် တယောက်၏ အကြံပေးချက်အရ အားလုံးသဘောတူ ပြည့်တန်ဆာမကို ဖျောက်ဖျက်၍ ငွေ ၁၀၀၀ိ-နှင့် ရွှေများယူကြသည်၊ ပြည့်တန်ဆာမက ငါသည် ဘီလူးမ အဖြစ်ဖြင့် ဤ ၄-ယောက်တို့ကို အကြိမ်များစွာ သတ်ရပါလို၏ဟု ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ထိုသူဌေးသား ၄-ယောက်သည် ယခုအခါ ၁-ပုက္ကုသာတိ အမျိုးကောင်းသား၊ ၂-ဗာဟိယဒါရုစီရိယ၊ ၃-တမ္ဗဒါဌိကခိုးသူသတ်သမား၊ ၄-သုပ္ပဗုဒ္ဓ အနာကြီးရောဂါသည်တို့ ဖြစ်လာကြပြီး အကြိမ်များစွာ ပြည့်တန်ဆာ ဘီလူးမ၏ အသတ်ကိုချည်း ခံရသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၏ ယုယမှုခံရသော ဗာဟိယ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် သာဝတ္ထိပြည်မှ ထွက်လတ်သော် လမ်းကြားအမှိုက်ပုံ၌ လဲကျနေသော ဗာဟိယကို မြင်တော်မူ၍ သံဃာတော်များအား အလောင်းကိုထုတ်စေ သင်္ဂြိုဟ်စေကာ လမ်းဆုံလမ်းမ လမ်းလေးခု၌ စေတီတည်စေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-132 <hr> “ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်တိုင် သံဃာနှင့်အတူ သင်္ဂြိုဟ်ခြင်း၊ အရိုးဓာတ်ယူ စေတီတည်ခြင်း ပြုတော်မူသည်။ အဘယ်အရိယာမဂ် ရပါလေသနည်း၊ သာမဏေလော၊ ရဟန်းလော” ဟု သံဃာများပြောဆိုမှုအကြောင်းပြု၍ “ဗာဟိယသည် ပညာရှိ၏၊ လောကုတ္တရာ တရားအားလျော်သော အကျင့်ကိုကျင့်၏၊ တရားကြောင့် ငါဘုရားကို မညှဉ်းဆဲ၊ ဗာဟိယသည် ပရိနိဗ္ဗာန် စံလေပြီ” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားတရားကို နားသော သံဃာတော်များက ဗာဟိယ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ချိန်ကို များစွာ မစုံစမ်းရဘဲ လျှောက်ရာ “ငါ့တရားနာပြီးစကပင် ရောက်သည်” ဟု မိန့်သဖြင့် ဗာဟိယအား တရားဟောချိန်ကို မေးလျှောက်ကြပြန်သည်။ “ယနေ့ဆွမ်းခံကြွသင်း လမ်းလယ်၌ ဟောသည်” ဟု မိန့်တော်မူရာ တရားအနည်းငယ်မျှဖြင့် ဘယ်ပုံမဂ်ဖိုလ်ရနိုင်ပါသနည်း ဟု လျှောက်ကြပြန်ရာ ဘုရားရှင်က “တရားဟူသည် နည်းမှု များမှုအကြောင်းမဟုတ်၊ ငါဘုရားတရားသည် အဆိပ်သောက်ထားသူအတွက် အသက်ကယ်ဆေးပင် ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်ကြားတော်မူပြီး ဓမ္မပဒ၌—</p> <p> “အထောင်သင်္ချာ ဂါထာတို့၌ပင် ဖြစ်စေကာမူ အကျိုးနှင့်မစပ်လျှင် မချီးမွမ်းအပ်၍ မမြတ်၊ ကိလေသာ ငြိမ်းကြောင်း တရားတော် တပုဒ်ကောင်းသည်သာ ချီးမွမ်းအပ် မြတ်သည်”</p> <p>ဟု ဟောတော်မူရာ ဒေသနာအဆုံး၌ ၈-သောင်း ၄-ထောင်သော သတ္တဝါများ အမြိုက်ရည် သောက်ကြရသည်၊ နောင်အချိန် သံဃာ့အလယ်၌ ထိုင်တော်မူကာ ဘုရားရှင်က ဗာဟိယအား အမြတ်အရာ ထားတော်မူသည်။</p> <h3>၉။ ဆန်းကြယ်စွာ တရားဟောပြောတတ်သူတို့တွင် ကုမာရကဿပသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ကိုယ်ဝန်တည်ကြောင်း အချို့မိခင်လောင်း မသိ</h3> <p>အရှင်မြတ်သည် တယောက် ဟောဟော၊ နှစ်ယောက် ဟောဟော ဥပမာ များစွာ အကြောင်းများစွာတို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်၍ နားလည်အောင် ဟောနိုင်သောကြောင့် ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်၊ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်ပြီး ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ကဿပဘုရား သာသနာတော် ဆုတ်ယုတ်ချိန် တောင်ထိပ်ပေါ်တက်၍ ရဟန်းတရား အားထုတ်သူ ၇-ပါးတွင် တပါးဖြစ်သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အမျိုးသမီးတဦးဝမ်း၌ သန္ဓေတည်သည်၊ ယင်းအမျိုးသမီးကား မိဘများခွင့်ပြု၍သာ ရဟန်းမပြုရဘဲ လင့်အိမ် လိုက်ရစဉ် အရှင်မြတ်အလောင်း သန္ဓေကိုရသည်၊ သန္ဓေရကြောင်း အမျိုးသမီး မသိပါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-133 </p><hr> <h3>ဒေဝဒတ်နောက်လိုက်ကား ပစ္စုပ္ပန် သံသရာ မသက်သာ</h3> <p>လင်ကို ကျေနပ်စေ၍ ခွင့်ပြုချက်ယူကာ ဘိက္ခုနီမ ကျောင်းသွား ရဟန်းပြုသည်၊ မကြာမီ လူ့ဘဝကကိုယ်ဝန် ပေါ်လွင်လာရကား ဆရာဒေဝဒတ်ကို လျှောက်ထားရာ “ရဟန်းမဟုတ်” ဆိုကာ နှင်သဖြင့် ဘုရားရှင်ကို မေးလျှောက်ကြပြန်ရာ အရှင်ဥပါလိ ထေရ်ကို ဘုရားရှင်က တာဝန်ပေးတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်ဥပါလိသည် သာဝတ္ထိမြို့ လူဂုဏ်တန်အမျိုးသမီးကြီးများနှင့် ဝိသာခါ ကျောင်းအမကြီးကို ခေါ်စေ၍ ရှင်းလင်းသုတ်သင်စေရာ “လူ့ဘဝကရခဲ့သော ကိုယ်ဝန်ဖြစ်၍ ရဟန်းဘဝ အပြစ်မရှိ” ဟု ပြတ်သားစွာ ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်က အရှင်ဥပါလိအား ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ပေးသောပုန့် ကုမာရကဿပ စားရသည်</h3> <p>ရွှေစင်ရုပ်အလား ဖွားလာသော ဘိက္ခုနီမ၏သားကို ကောသလမင်းကြီး ယူ၍ မွေးစားသည်၊ ကဿပဟုအမည်ပေးကာ ဘုရားထံပို့ ရှင်ပြုသည်၊ ကိုရင်ငယ်ဖြစ်၍ ဘုရားရှင်က “ကဿပကိုခေါ်၊ ဤသစ်သီး ဤခဲဖွယ်ကို ပေးလိုက်” ဟု မိန့်တော်မူလတ်သော် “အဘယ်ကဿပပါလဲဘုရား” ဟု လျှောက်ကြရာ “ကုမာရ(သူငယ်)ကဿပ” ဟု မိန့်သည်၊ ထိုအခါမှစ၍ အသက်ကြီးသော်လည်း ကုမာရကဿပဟုပင် ခေါ်ကြသည်၊ ကောသလမင်းကြီး၏ မွေးစားသားဖြစ်၍လည်း ကုမာရ(မင်းသား)ကဿပဟု အဓိပ္ပာယ်တမျိုး သိမှတ်ကြသေးသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် ရှင်ဖြစ်ချိန်မှစ၍ ဝိပဿနာအားထုတ်ရင်း ပရိယတ်ကိုလည်း သင်ယူသည်၊ တောင်ထိပ်ပေါ်တက်၍ တရားအားထုတ်ဘက်ဖြစ်သော သုဒ္ဓါဝါသ ဗြဟ္မာကြီးသည် ရှင်ကုမာရကဿပကိုမြင်၍ “ငါ့သူငယ်ချင်းကား ဝိပဿနာပွားမှု၌ ပင်ပန်းနေသည်၊ ဝိပဿနာပွားနည်းအမြွက်ပြ၍ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကို ပြုအံ့” ဟု ကြံကာ ပြဿနာ ၁၅-ချက်ကို ဗြဟ္မာ့ပြည်ကပင် စီစဉ်ခဲ့ပြီး သန်းခေါင်ယံအချိန် ကုမာရကဿပ နေရာ အန္ဓတောအုပ်၌ ကိုယ်ထင်ရှားပြသည်။</p> <h3>ဆွေမျိုးထက်ကောင်းသော အပေါင်းအသင်း</h3> <p>ဗြဟ္မာကြီးက “ငါသည် သင်နှင့် တရားအားထုတ်ဘက်ဖြစ်သော အနာဂါမ်ဗြဟ္မာကြီးဖြစ်ကြောင်း၊ ပြဿနာ ၁၅ ချက်မေးလို၍ လာကြောင်း” ပြောပြပြီး “ပြဿနာ ၁၅-ချက်ကို သင်သည် မှတ်ယူပြီး အရုဏ်တက်ချိန် ဘုရားထံသွားလျှောက်ပါလေ၊ ဘုရားမှတပါး ဖြေနိုင်သူမရှိပါ” လျှောက်ထားကာ ဗြဟ္မာ့ပြည်ပြန်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-134 <hr> အရှင်မြတ်သည် နောက်တနေ့ ဘုရားထံသွား ဗြဟ္မာမင်း၏ပြဿနာများကို မေးလျှောက်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်သည့်တိုင် ဘုရားရှင် ဖြေကြားတော်မူသည်၊ အရှင်မြတ်သည် ဘုရားဟောတိုင်း သင်ယူမှတ်သား တောအုပ်ပြန်သွားပြီး အားထုတ်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်တော်မူသည်။ ထိုအခါမှစ၍ ပရိသတ် ၄-ပါးအား ဆန်းကျယ်စွာဟောပြောသည်၊ ပါယာသိရာဇညသုတ္တန်ကို အကြောင်းပြု၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>ဗြဟ္မာကြီး၏ ပြဿနာ ၁၅-ချက်</h3> <p>၁-ဤတောင်ပို့သည်၊ ၂-ည၌အခိုးလွှတ်၍ ၃-နေ့၌ မီးတောက်သည်၊ ၄-ဆရာပုဏ္ဏားက ၅-ပညာရှိတပည့်အား ၆-ဓားလက်နက်ယူပြီး ၇-အဖန်ဖန်တူးခိုင်းသည်၊ တပည့်ကတူးရာ ၈-တံခါးကျည်ကို တွေ့၍တွေ့ကြောင်း တင်ပြသည်၊ ဖယ်၍ ဆက်တူးခိုင်းသည်။</p> <p>၉-ဥဒ္ဓုမာယိကဖား၊ ၁၀-လမ်း ၂-ခွ၊ ၁၁-ဆပ်ပြာရေစစ်၊ ၁၂-လိပ်၊ ၁၃-သံလျက်နှင့် စဉ်းနှီးတုံး၊ ၁၄-သားတစ်ကို တွေ့၍တွေ့ကြောင်း တင်ပြရာ တင်ပြတိုင်း တင်ပြတိုင်းဖယ်၍ ဆက်တူးခိုင်းသည်။</p> <p>၁၅-နဂါးကို တွေ့၍တွေ့ကြောင်း တင်ပြရာ၌ကား ဆရာပုဏ္ဏားက “နဂါးကို မထိနှင့် ရှိခိုးပါ” ဟု ပြောဆိုသည်၊ ဤ ၁၅-ချက်ကို ဗြဟ္မာက ရှင်ကုမာရကဿပကို ဘုရားထံသွား မေးလျှောက်စေသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၏ အဖြေ ၁၅-ချက်</h3> <p>၁။ တောင်ပို့ဟူသည် ဤခန္ဓာကိုယ်တည်း၊ တောင်ပို့သည် မြေဩဇာ စသော ပိုးကောင်အမျိုးမျိုး အန်ထုတ်ပေးသလို ဤခန္ဓာကိုယ်သည်လည်း မျက်စိ နား စသည်များမှ အညစ်အကြေးများ အန်ထုတ်ပေးသည်။</p> <p>၂။ နေ့မှာပြုရမည့် အလုပ်များကို ညဉ့်၌ ကြိုတင်စဉ်းစားခြင်းသည် ညဉ့်၌ အခိုးလွှတ်ခြင်းမည်သည်။</p> <p>၃။ ညကစဉ်းစားထားသည့်အတိုင်း နေ့မှာ ပြုလုပ်ပြောဆို ကြံစည်ခြင်းသည် နေ့၌ မီးတောက်သည်မည်သည်။</p> <p>၄။ ဆရာပုဏ္ဏားသည် မြတ်စွာဘုရားဖြစ်၍ ၅။ ပညာတပည့်ကား ယောဂီရဟန်းဖြစ်ကာ ၆။ ဓားလက်နက်ဟူသော လောကီ လောကုတ္တရာပညာဖြင့် ၇။ အဖန်ဖန်တူးခြင်းဟူသော အားထုတ်ကြိုးစားမှုပြုရာ ၈။ တံခါးကျည်ဟူသော မောဟကို ဖယ်ရမည်ဟု ဆိုလိုသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-135 <hr> တံခါးကျည် ချပိတ်လိုက်လျှင် မြို့တွင်းပြင် ဆက်သွယ်မှုပြတ်သလို ဉာဏ်တံခါးဝ၌ မောဟကျလာလျှင် နိဗ္ဗာန်ရောက်စေတတ်သော ဉာဏ်အဆက်အသွယ် ပြတ်ရတော့သည်၊</p> <p>၉။ ဥဒ္ဓုမာယိကဖားဟူသည် အားကြီးသောအမျက်ထွက်ခြင်းတည်း၊ ယင်းဖားသည် လက်သည်းခွံမျှ ပမာဏရှိ၍ သစ်ရွက်များ ချုံနွယ်များအကြား နေတတ်သည်၊ တခုခုနှင့်ထိလျှင် အမျက်ထွက်ကာ ဘဲဥပမာ ဝိုင်းဝန်းကြီးထွားလာပြီး ခြေ ၄-ဘက်မိုးမြှော်ကာ အသွားပြတ်ပြီး ကျီးစာ ငှက်စာ ဖြစ်ရရှာသည်၊ ထို့အတူ အမျက်ထွက်ခြင်းသည်လည်း ဖြစ်စမနှိပ်ကွပ်လျှင် တိုးတက်ကြီးထွားလာပြီး သူတပါးအား သတ်ခြင်း မိမိကိုယ်ကို သတ်ခြင်းဟူသော လမ်းဆုံးရောက်ရသည်။</p> <p>၁၀။ လမ်း ၂-ခွဟူသည် တွေးတောယုံမှားခြင်း ဝိစိကိစ္ဆာဖြစ်သည်၊ လမ်း ၂-ခွဖြင့် ဘယ်လမ်းသွားရမည်ဟု မဆုံးဖြတ်နိုင်ဘဲ ရပ်နေစဉ် ဒမြ-လူဆိုးများ ရောက်လာပျက်စီးရသကဲ့သို့ ယောဂီရဟန်းသည်လည်း ဘုရား တရား စသည်၌ ယုံမှားမှုဝိစိကိစ္ဆာဖြစ်သည်နှင့် အလုပ်ရပ်သွားတော့သည်၊ ထိုအခါ ကိလေသာရန်သူများလာ၍ ယောဂီသည် ပျက်စီးရတော့၏။</p> <p>၁၁။ ဆပ်ပြာရေစစ်ဟူသည် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်ကို တားမြစ်ပိတ်ပင် တတ်သော ကာမစ္ဆန္ဒ ဗျာပါဒစသော နီဝရဏ ၅-ပါးပင် ဖြစ်သည်။ ရေစစ်၌ ရေကို လောင်းချလျှင် ရေအားလုံး လျှောကျပြီးသွားသလို နီဝရဏ ၅-ပါး တရားဆိုးများ ကိန်းလာလျှင် ကုသိုလ်တရားတည်းဟူသော ရေအားလုံး လျှောကျသွားရတော့သည်။</p> <p>၁၂။ လိပ်ဟူသည် ဥပါဒါန်တို့၏အာရုံဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးပင် ဖြစ်သည်၊ လိပ်မှာ ခြေ လက် ၄-ချောင်း ဦးခေါင်းအားဖြင့် အင်္ဂါ ၅-ပါးရှိသလို သင်္ခတတရားအားလုံးကို ဉာဏ်ဖြင့်သိမ်းကျုံးလိုက်လျှင် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးသာ ရှိသည်။</p> <p>၁၃။ သံလျက် စဉ်းနှီးတုံးဟူသည် အဆင်း အသံ စသော အာရုံ ၅-ပါး ကာမဂုဏ်တရားပင် ဖြစ်သည်၊ ဝတ္ထုကာမကိုရရန် ကိလေသကာမဖြင့် ရှာကြံပင်ပန်းကြသော သတ္တဝါများသည် ဝတ္ထုကာမတည်းဟူသော စဉ်းနှီးတုံးပေါ်၌ ကိလေသကာမတည်းဟူသော သံလျက်ဓားဖြင့် နုတ်နုတ်စင်း၍ ပင်ပန်းပျက်စီးကြရသည်။</p> <p>၁၄။ သားတစ်ဟူသည် တဏှာ၏ အမည်ဖြစ်သည်၊ သားတစ်ကို လူ တိရစ္ဆာန်များ လိုလားကြသဖြင့် ဒုက္ခပင်လယ်ပြင်မှ မလွန်နိုင်ကြပေ၊ သားတစ်</p> <p>စာမျက်နှာ-136 <hr> ဟူသော တဏှာနောက်သို့သာ ကောက်ကောက်ပါ လိုက်နေကြရသည် ဟူလို။</p> <p>၁၅။ နဂါးဟူသောအမည်ကား ရဟန္တာရဟန်းပင်တည်း၊ အဂတိ ၄-ပါးသို့ မလိုက်တတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ပယ်ပြီးကိလေသာ တဖန် ပြန်မလာသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ မကောင်းမှုအပြစ်ဟူသမျှ မပြုတတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရဟန္တာကို နာဂ-နဂါးဟု ဆိုသင့်သည်၊ ဤဝမ္မိကသုတ္တန်သည်ပင် အရှင်မြတ်၏ ဝိပဿနာလုပ်ငန်း ကမ္မဋ္ဌာန်းဖြစ်သည်။</p> <h3>၁၀။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးသို့ ရောက်သူတို့တွင် မဟာကောဋ္ဌိတသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ထင်ရှားသော မဟာထေရ်ကြီးများထံနှင့် မြတ်စွာဘုရားထံ ပဋိသမ္ဘိဒါဆိုင်ရာများ မေးမြန်းလျှောက်ထားမှု အလေ့အလာများ၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်၊ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သူဌေးမျိုး၌ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ ကောဋ္ဌိတပုဏ္ဏားလုလင် ဖြစ်ကာ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်သည်၊ ဘုရားရှင်၏ တရားတော်နာရ၍ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ ရဟန်းပြုပြီး ဝိပဿနာ အားထုတ်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာ ဖြစ်လာသည်။ (ဘာသာပြန်၌ ကောဋ္ဌိကရှိသည်)။</p> <h3>၁၄။ ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၄။ စတုတ္ထဝဂ်</h3> <p>၁။ အကြားအမြင်များခြင်းရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊<br> ၂။ (ငါ၏စကားတော်ကို ကြာမြင့်စွာ ဆောင်စွမ်းနိုင်သည့်) သတိရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊</p> <p>၃။ (ငါဟောအပ်သည့်အတိုင်း အလုံးစုံသော ပုဒ်တို့ကို) သိစွမ်းနိုင်သည့် ပညာရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊</p> <p>၄။ (ငါ၏စကားတော်ကို သင်ခြင်း ဆောင်ခြင်း သရဇ္ဈာယ်ခြင်းနှင့် ငါ့ကို ဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးခြင်းတို့၌) လုံ့လရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊</p> <p>၅။ (ငါ့အား) လုပ်ကျွေးသူ ရဟန်းတို့တွင်လည်းကောင်း အာနန္ဒာသည် အမြတ်ဆုံး။<br> <br>စာမျက်နှာ-137 </p><hr> <h3>သတိ ပညာ ဝိရိယ ထူးခြားသော အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>ဗဟုသုတအရာ၌ အခြားအရှင်များလည်း ဗဟုသုတ ရှိကြပါသည်၊ သို့သော်လည်း အရှင်အာနန္ဒာကား သာသနာတော်ဝယ် ဘဏ္ဍာစိုးအရာတည်၍ ပိဋကတော်ကို သင်ယူခြင်းကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်၊ သတိရှိရာ၌လည်း အထူးအားရှိသည်၊ ဂတိမန္တ-ပညာရှိရာ၌မူ ဘုရားဟောတော်မူတိုင်း ကနေရာတည်းမှာပင် ပုဒ် ၆ သောင်း သင်ယူနိုင်သည်။ ဓိတိမန္တ-ဝီရိယရှိရာ၌ ဘုရားစကားတော်ကို သင်ဆောင်သရဇ္ဈာယ်ခြင်း ဝီရိယ၊ ဘုရားရှင်အား လုပ်ကျွေးမှုဝီရိယ အားလုံး မည်သူနှင့်မျှ မတူအောင် ကြီးမားသည်၊ လုပ်ကျွေးရာ၌ကား အခြားရဟန်းများလို အလုပ်အကျွေး မည်ကာမျှမဟုတ်၊ ခဏတ္တမဟုတ်၊ ဘုရားရှင်စိတ်တိုင်းကျ ပြုစုနိုင်၍ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>လွန်ခဲ့သော ကမ္ဘာတသိန်းထက် ဟံသာဝတီ နေပြည်တော်၌ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူရာ ခမည်းတော် အာနန္ဒမင်းကြီးအား ချီးမြှောက်တော်မူသောအားဖြင့် ဟံသာဝတီပြည်၌သာ ဝါကသိန်း ခြံရံ သီတင်းသုံးနေသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၏ ညီတော်ရင်းဖြစ်ဖူးသော အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>ပဒုမုတ္တရ ဘုရား၏ ဘေးတူ မိကွဲတော် (အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း) သုမနမင်းသားကား ဟံသာဝတီပြည်မှ ယူဇနာ ၁၂၀-ဝေးသောအရပ်၌ မြို့စားရာထူးရ၍ ရံခါမှ ဖခင်နှင့် ဘုရားရှင်ကို လာဖူးသည်၊ တိုင်းပြည်အစွန်၌ ပုန်ကန်ထကြွသူများကို သုမနမင်းသား နှိမ်နင်းအောင်မြင်ရာ ခမည်းတော် အာနန္ဒမင်းကြီး ဝမ်းမြောက်သဖြင့် “သားတော် အမြန်လာရောက်စေ” ဟု ဆင့်ခေါ်လိုက်သည်။</p> <p>သုမနမင်းသားမှာ အမတ် ၁၀၀၀၀-ရှိရာ လမ်းခရီးအကြား၌ “ခမည်းတော်ထံမှ မည်သည့်ဆုမျိုး ယူသင့်ကြောင်း” အမတ်များနှင့် တိုင်ပင်သည်တွင် ဆင် မြင်း ဇနပုဒ် ရတနာ ၇-ပါး စသည်ဖြင့် ဆုအမျိုးမျိုး အကြံပေးကြသည်။</p> <h3>ဥစ္စာမှန်သမျှ ထားခဲ့ကြ သွားရဓမ္မတာ</h3> <p>အချို့က “အရှင့်သားတို့မှာ ပြည်ကို အစိုးရသော မင်းသားဖြစ်၍ မည်သည့်ဥစ္စာမှ အရမခက်ပါ၊ ရလျှင်လည်း အားလုံးထားခဲ့ပြီး သွားကြရပါသည်၊ ကုသိုလ်တခုကိုသာ ယူသွားနိုင်ပါသည်၊ ထို့ကြောင့် နောင်တော်ဘုရားကို ၃-လပြုစု လုပ်ကျွေးဖို့ ကုသိုလ်ကိုသာ ယူတော်မူကြပါ” ဟု မြော်မြင်ဉာဏ်ဖြင့် အကြံပေးကြရာ မင်းသားက “ငါ့မှာ ဤစိတ်မရှိ၊ မိတ်ဆွေကောင်း သင်တို့က ဖြစ်စေသည်၊ ဤဆုကိုပင် တောင်းမည်” ဟု ဝန်ခံပြီး ခမည်းတော်ထံ သွားကြ၊ ခမည်းတော်က ဆုပေးသဖြင့် ယင်းဆုတောင်းတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-138 <hr> ယင်းဆုကို ခမည်းတော်က ရှေ့ဦးပိုင်း ပယ်သော်လည်း ဘုရားရှင်တို့ စိတ်သည် သိနိုင်ခဲသည်၊ ဘုရားရှင် ဆန္ဒမရှိလျှင် ခမည်းတော်ကပေးလို့ ဘယ်ဖြစ်မှာလဲ၊ နောက်ပိုင်း မိန့်ရာ မင်းသားသည် “ဘုရားရှင် စိတ်တော်သိရန်” ကျောင်းသွားတော့သည်။</p> <h3>အလုပ်အကျွေးပုဂ္ဂိုလ်၏ အထူးအခွင့်အရေး</h3> <p>ထိုအချိန် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီသို့ ဝင်နေတော်မူရာ သံဃာများထံသွား အကြောင်း လျှောက်ထားသည်၊ သံဃာများက “ငါတို့အလိုရှိတဲ့အချိန် ဘုရားဖူးခွင့် မရပါ၊ သုမနထေရ်သာ ဖူးခွင့်ရပါသည်” ဟု မိန့်သဖြင့် အရှင်သုမနထံ သွားလျှောက်ရာ အရှင်သုမနသည် မင်းသားဖြစ်စဉ် မြေပြင်ကို ရေအသွင် ပြုပြင်ငုပ်လျှိုးပြီး တန်ခိုးဖြင့် ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီတိုက်၌ ထင်ရှား ပြပေးသည်။</p> <p>သုမနမင်းသား ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်လာကြောင်း လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က နေရာခင်းရန် မိန့်ကြားသည်၊ အရှင်သုမနသည် ဘုရားနေရာတော်ကိုယူပြီး ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း၌ ငုပ်လျှိုးကာ မင်းသားဖြစ်စဉ် ပရိဝုဏ်အပြင်၌ ထင်ရှားပေါ်ပြီး ဘုရားနေရာတော်ခင်းသည်၊ သုမနမင်းသားသည် ဤအံ့ဖွယ် ၂-ပါးကိုမြင်ရ၍ “ရာထူးတန်ခိုး ကြီးစိုးသော ကိုယ်တော်ပေပဲ” ဟု ဆင်ခြင်အားကျလေသည်။</p> <h3>ကုသိုလ်ရှင်သာ သာသနာနှင့် ရင်းနှီးသည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ကြွလာထိုင်တော်မူပြီး ဘယ်အချိန်က ရောက်လာသလဲ စသည်ဖြင့် နှုတ်ခွန်းဆက် မိန့်ကြားရာ သုမနမင်းသားက ဘုရားရှင်ထံ သံဃာအချို့က မပို့ခံသော်လည်း အရှင်သုမန ပို့လျှောက်၍ ဖူးမြင်ရပါကြောင်း လျှောက်ထားပြီး “အရှင်သုမနထေရ်သည် အရှင်ဘုရားတို့ သာသနာမှာ အကျွမ်းဝင်သူဖြစ်၏ဟု ထင်ပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “မှန်ပေသည် မင်းသား” ဟု မိန့်ရာ “ဘယ်သို့ပြုလျှင် အကျွမ်းဝင်နိုင်ပါသနည်း” ဟု ထပ်လျှောက်သဖြင့် “ဒါနပြု၊ သီလ ဆောက်တည်၊ ဥပုသ်ကျင့်သုံး” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။ “တပည့်တော်သည် ဤအရှင်လို သာသနာမှာ အကျွမ်းဝင်သူ ဖြစ်လိုပါသဖြင့် မနက်ဖန် တပည့်တော်ဆွမ်းကို လက်ခံတော်မူပါ” လျှောက်ရာ ဘုရားရှင် လက်ခံသဖြင့် သူ့နေရာသွားကာ တညဉ့်လုံး ပူဇော်ဖွယ်များ စီစဉ်ပြီး ၇-ရက်တိုင်တိုင် “ယာယီကဲနန်း အလှူဆွမ်း” ကို လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း ကျောင်းဒါယကာမင်းသား</h3> <p>၇-ရက်မြောက်နေ့၌ မင်းသားက ဘုရားရှင်အား ခမည်းတော်ထံမှ ဆုရ၍ ဝါတွင်း ၃-လ သူ့ကျောင်းမှာ သီတင်းသုံးဖို့ လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်သည် အကျိုးရှိမည်ကို</p> <p>စာမျက်နှာ-139 <hr> မြင်တော်မူသဖြင့် “မြတ်စွာဘုရားတို့သည် ဆိတ်ငြိမ်ရာမှာ နှစ်ခြိုက်တော်မူကြသည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>မင်းသားသည် ခမည်းတော်မင်းကြီးအား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားပြီး နေပြည်တော်မှထွက်ခဲ့၍ လမ်းခရီးတယူဇနာတိုင်း စံကျောင်းတော် တဆောင်စီ ဆောက်ပြီး မိမိနေရာပြန်ရောက်သောအခါ သောဘန သူကြွယ်၏ဥယျာဉ်ကို တသိန်းဖြင့်ဝယ်ယူပြီး တသိန်းတန် လက်ခကံကျွေး ပေးလှူရသော ကျောင်းတိုက်ကြီးဆောက်ပြီး ခမည်းတော်မင်းကြီးထံ “ကိစ္စပြီးကြောင်းနှင့် ဘုရားရှင်ကို ပို့ပေးပါမည့်အကြောင်း” လျှောက်ထားစေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သံဃာတသိန်းခြံရံလျက် တယူဇနာတိုင်းဝယ်ရှိသော ကျောင်းဆောင်များ၌ ညဉ့်ကျိန်းစက်တော်မူ၍ ချမ်းသာစွာ ကြွချီလာရာ သုမနမင်းသားသည် တယူဇနာအထိ သွားရောက်ကြိုဆိုပြီး ကျောင်းတိုက်တွင်း ပင့်ဆောင်ကာ ကျောင်းကို လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>အာနန္ဒာအလောင်း ၁၀-ပါးသီလ ခံယူ၍ပြုစု</h3> <p>သုမနမင်းသားသည် ဝါဆိုမည့်နေ့ အလှူပြုပြီး သားမယား အမတ်များခေါ်ယူပြီး “ဘုရားရှင်သည် အဝေးက ကြွလာချီးမြှောက်ရသည်၊ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် တရားကိုသာ အလေးပြု၍ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ အာမိသအရာကို အလေးမပြု မကြည့်ရှုကြပါ၊ ထို့ကြောင့် ဝါတွင်း ၃-လပတ်လုံး ငါသည် အဝတ် ၂-ထည်ဝတ်ကာ ၁၀-ပါးသီလဆောက်တည်ပြီး ဤကျောင်းမှာပင် နေမည်၊ ဤအစီအစဉ်အတိုင်း လှူဒါန်းကြ” ဟု ပြောဆိုမှာထားသည်၊ သုမနမင်းသားသည် အရှင်သုမန နေရာအနီးမှာနေပြီး ဘုရားရှင်အား အရှင်သုမနထေရ်ပြုသော ဝတ်နိဗဒ်များကိုကြည့်ပြီး “ဤမထေရ်သည် ဤပြုစုမှုနေရာများ အလွန်အကျွမ်းဝင်သည်၊ ဤရာထူးမျိုးကိုပင် ငါတောင့်တမည်” ဟု ကြံပြီး ပဝါရဏာမပြုမီ ၇-ရက်အလို ရွာတွင်းပြန်ဝင်၍ ၇-ရက် အလှူကြီးလှူကာ အဆုံးနေ့၌ သံဃာတသိန်းအား တိစီဝရိတ်လှူဒါန်းပြီး အလုပ်အကျွေး ရာထူးဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>သုမနမင်းသားသည် ဗျာဒိတ်စကားကြားပြီး “ဘုရားရှင်တို့မည်သည် စကား ၂-ခွ ရှိတော်မမူကြကုန်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ နောက်နေ့မှာပင် ဂေါတမဘုရား၏ သပိတ်သင်္ကန်းကိုယူပြီး ဘုရားနောက်မှ ထက်ကြပ်မကွာ လိုက်ပါရတော့မည့်အသွင် စိတ်ဖြစ်လေသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း ထူးခြားစွာ လှူဒါန်းပုံ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်းသည် ကဿပဘုရားလက်ထက် ဆွမ်းခံကိုယ်တော် တပါးအား သပိတ်ထုပ်ယူရန် အပေါ်ရုံအဝတ် လှူဒါန်းသည်၊ နတ်၌ဖြစ်ပြီးနောက် ဗာရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-140 <hr> ဏသီမင်းဖြစ်စဉ် ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ကောင်းကင်ခရီး ကြွလာသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ် ၈-ပါးကိုပင့်၍ မိမိဥယျာဉ်၌ ကျောင်း ၈-ဆောင် ဆောက်ပြီး အရှင်မြတ်များ နန်းတော်ကြွလာလျှင် ထိုင်ဖို့ ရတနာအင်းပျဉ် ၈-လုံး၊ ပတ္တမြား သပိတ်ခြေ ၈-ခုတို့ကို စီစဉ်ပြီး နှစ်တသောင်း လုပ်ကျွေးသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်းသည် ငါတို့ဘုရားလောင်းနှင့်အတူ တုသိတာ၌ဖြစ်ပြီး လူ့ပြည် အမိတောဒနသာကီဝင်မင်း၏သား ဖြစ်လာသည်။ ဆွေမျိုးအားလုံး ဝမ်းမြောက်စေကာ ဖွားလာ၍ အာနန္ဒမင်းသား အမည်မှည့်သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ပထမဆုံး ကပိလဝတ်ပြည် ကြွလာစဉ် အခြံအရံအလို့ငှာ ရဟန်းပြုကြသော ဘဒ္ဒိယစသော မင်းသားများနှင့်အတူ အာနန္ဒာသည် ရဟန်းပြုပြီး မကြာမီ အရှင်ပုဏ္ဏ၏တရား နာရ၍ သောတာပန်ဖြစ်သည်။</p> <h3>အာနန္ဒာအား ဟောကြားသော အရှင်ပုဏ္ဏ၏တရားမှာ</h3> <p>ရုပ်ကို အစွဲပြု၍သာလျှင် ငါဖြစ်၏ဟူသော ပပဉ္စတရား ၃-ပါး ဖြစ်ရသည်၊ အစွဲမပြုရလျှင် မဖြစ်။</p> <p>ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိညာဏ်ကို အစွဲပြု၍သာလျှင် ငါဖြစ်၏ ဟူသော ပပဉ္စတရား ၃-ပါး ဖြစ်ရသည်။</p> <p>ဥပမာသော်ကား—တန်ဆာဆင်ခြယ် ငယ်ရွယ်လှပ ယောက်ျားမိန်းမသည် စင်ကြယ်သောမှန် ကြည်လင်သောရေခွက်၌ ကြည့်လတ်သော် (မျက်နှာပြင်နှင့် မှန် ရေခွက်တို့ကို) အစွဲပြု၍သာ (မျက်နှာရိပ်ကို) မြင်လေရာ၏၊ အစွဲမပြုရလျှင် မမြင်၊ ဤအတူပင်တည်း။</p> <p>ဆက်လက်၍ အရှင်ပုဏ္ဏက ရုပ်သည် မြဲ မမြဲ စသည်ဖြင့် အနတ္တလက္ခဏသုတ်လာတိုင်း တေပရိဝဋ္ဋ ဒေသနာကို မဂ်ကိစ္စတိုင် ဆုံးမတော်မူသည်။ အရှင်အာနန္ဒာ သောတာပန် တည်သည်။</p> <p>ပထမဗောဓိ ဝါတော် ၂၀-အတွင်း၌ ဘုရားရှင်အား အလုပ်အကျွေး အမြဲမရှိပေ၊ အရှင်နာဂသမာလ၊ အရှင်နာဂိတ၊ အရှင်ဥပဝါန၊ အရှင်သုနက္ခတ္တ၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီ အရှင်စုန္ဒ၊ အရှင်သာဂတ၊ အရှင်ရာဓ၊ အရှင်မေဃိယ တို့ ရံခါရံခါ လုပ်ကျွေးကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-141 <hr> အချိုးမကျသော ဘုရားရှင်၏ အလုပ်အကျွေးများ<br> ဘုရားရှင်သည် နာဂသမာလထေရ်နှင့် ခရီးရှည်ကြစဉ် လမ်း ၂-မြွာတွေ့ရာ မထေရ်သည် ဘုရားခွင့်မပြုသော အခြားလမ်းကသွားရန် ရည်ရွယ်၍ “အရှင်ဘုရားတို့ သပိတ်သင်္ကန်း ယူတော်မူပါ၊ တပည့်တော်တော့ ဤလမ်းကပင် သွားပါမည်” ဟု မထေရ်က လျှောက်ပြီး သပိတ်သင်္ကန်းကို မြေမှာချမည့်ပုံ စီမံသည်၊ ဘုရားရှင်က “ရဟန်း၊ ယူခဲ့လော” ဟု မိန့်ဆိုပြီး သပိတ်သင်္ကန်းကို ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ယူသွားရသည်။</p> <p>ဘုရားနှင့်ခွဲသွားသော မထေရ်ကား သပိတ်သင်္ကန်းများ အလုခံရပြီး အရိုက်ခံရ၍ ခေါင်းပါကွဲသည်။ “ယခုအခါ ဘုရားရှင်သာ ငါ၏ကိုးကွယ်ရာ” ဟု ကြံပြီး သွေးခြင်းခြင်းနီလျက် ဘုရားထံသွား အကြောင်းစုံ လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် သင့်ကို ငါဘုရားတားမြစ်သည်” ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>စာလိကတောင်ပေါ်ကျောင်း</h3> <p>၁၃-ဝါမြောက် ဘုရားရှင် ဝါကပ်စဉ် မေဃိယထေရ်နှင့် ဇန္တုရွာ ဆွမ်းခံကြွရာ မြစ်ကမ်း၌ သရက်ဥယျာဉ်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်၏ သပိတ်သင်္ကန်းများ ပြန်အပ်ကာ ဤဥယျာဉ်၌ တရားအားထုတ်ပါရစေ လျှောက်သည်၊ ၃-ကြိမ် တားမရပါ။ ဥယျာဉ်သွားအားထုတ်စဉ် အကုသိုလ်ဝိတက်များ ဝင်လာနှိပ်စက်မှ ဘုရားထံ သွားလျှောက်သည်၊ ဤအကြောင်းမြင်၍ တားကြောင်းမိန့်ပြီး သာဝတ္ထိပြည် ပြန်ကြွသည်။</p> <h3>အမြဲလုပ်ကျွေးသူ ရှိချိန်တန်ပြီ</h3> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ယခုအခါ ငါဘုရား ကြီးရင့်လေပြီ၊ အချို့ရဟန်းများက ငါဘုရားထားကာ တခြားလမ်းက သွားကြ၊ အချို့ရဟန်းများကမူ ငါဘုရားသပိတ်သင်္ကန်းကို မြေမှာချမည်အထိ စီစဉ်ကြသည်၊ ငါဘုရားအတွက် အမြဲ အလုပ်အကျွေး ရဟန်းတပါးကို သင်ချစ်သားတို့ စဉ်းစားကြ” ဟု မိန့်တော်မူရာ သံဃာတော်များ ဓမ္မသံဝေဂ ကြီးစွာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်သာရိပုတ္တရာက သူလုပ်ကျွေး ပြုစုမည့်အကြောင်း လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “သင်နေတဲ့နေရာမှာ တရားမဆိတ် သင့်အဆုံးအမသည် ငါဘုရားတို့ အဆုံးအမနှင့် တူသည်” စသည် မိန့်ကြားပြီး ပယ်သည်၊ အရှင်မောဂ္ဂလာန်အစထား၍ နှစ်ကျိပ်သော သာဝကကြီးများ လျှောက်ထားသမျှ ဤနည်းအတိုင်း ပယ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-142 </p><hr> <h3>တောင်းမှရသောရာထူး ထူးမည်မထင်သော အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ဆိတ်ဆိတ်နေသဖြင့် သံဃာများက ယင်းအရာကို တောင်းခိုင်းရာ “တောင်းမှရသောရာထူး ဘယ်သို့ထူးမည်နည်း၊ တပည့်တော်ကို ဘုရားရှင်မမြင်မဟုတ်၊ မြင်ပါသည်။ အလိုရှိတော်မူလျှင် လုပ်ကျွေးစေ မိန့်တော်မူလိမ့်မည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “အာနန္ဒာကို သူတပါးတိုက်တွန်းဖို့မလို၊ အလိုလိုသာလျှင်သိပြီး ငါဘုရားကို လုပ်ကျွေးလိမ့်မည်” ဟု မိန့်တော်မူသောအခါ သံဃာများက အတင်းပင် တောင်းခိုင်းတော့သည်၊ အာနန္ဒာသည် ထ၍ ပယ်ဆု ၄-တန်၊ ခံဆု ၄-ပါး ဆု ၈-ပါးကို တောင်းခံလျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ပယ်ဆု ၄-ပါးမှာ-</h3> <p>၁။ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင်ရသော ဆွမ်းသင်္ကန်းကို သူ့အား မပေးဖို့။<br> ၂။ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်တွင်း အတူနေထိုင်ခွင့် မပေးဖို့။<br> ၃။ ဘုရားရှင်အား ပင့်ဖိတ်ရာသို့ မိမိကို ခေါ်မသွားဖို့။</p> <p>၄။ (ဤပယ်ဆု ၄-ပါး သနားတော်မူပါလျှင် တပည့်တော် ပြုစုပါရစေဟု အရှင်အာနန္ဒာ လျှောက်ထားသည်။)</p> <p>“အဘယ်အပြစ် မြင်ပါသနည်း” ဟု ဘုရားရှင်က မေးတော်မူရာ “အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်ထံမှရသော သင်္ကန်းကောင်းကို ဝတ်ပြီး ဆွမ်းကောင်းကိုဘုဉ်းပေးကာ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်တွင်း အတူနေရ၊ ပင့်ဖိတ်တိုင်းသို့ ဘုရားနှင့်အတူ လိုက်ရသည့် လာဘ်လာဘ ရနေမှတော့ လုပ်ကျွေးဖို့ မည်သူဝန်လေးပါမည်နည်း၊ အပြစ်တင်စကား ပြောကြားမည့်သူတွေ ပေါ်လာနိုင်ပါသည် ဤအပြစ် မြင်ပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ခံဆု ၄-ပါးမှာ-</h3> <p>၁။ တပည့်တော်လက်ခံထားသည့် ပင့်ဖိတ်ရာအရပ်သို့ ကြွတော်မူရန်။</p> <p>၂။ ရပ်ဝေးမှ ဘုရားဖူးလာသော ပရိသတ်ကို လာလာချင်း ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်စေနိုင်ခွင့်ရရန်။</p> <p>၃။ တပည့်တော်ယုံမှားဖြစ်သော ခဏ ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ခွင့်ရရန်။</p> <p>၄။ တပည့်တော်မျက်ကွယ်မှာ ဟောသမျှတရား ပြန်မေးလျှင် တပည့်တော်အား နားသဖြင့် ပြန်ဟောကြားပါရန်။</p> <p>(ဤခံဆု ၄ ပါး နားချီးမြှောက်ပါလျှင် ပြုစုပါစေ လျှောက်ထားသည်။)</p> <p>မြင်သောအကျိုးအား သင့်ကို ဘုရားရှင်မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက “သဒ္ဓါရှင်များက ဘုရားရှင်ကို ကိုယ်တိုင်ပင့်လျှောက်ခွင့် မရသဖြင့် တပည့်တော်မှတဆင့် ပင့်လျှောက်ခဲ့ရာဝယ် ယင်းနေရာသို့ ဘုရားရှင်မကြွလျှင်၊ အလိုရှိတဲ့အချိန် ရပ်ဝေးပရိသတ်ကို ဘုရားဖူးစေနိုင်ခွင့်မရလျှင်၊ ယုံမှားဖျောက်ခွင့်မရလျှင် အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်ကို လုပ်ကျွေးနေသော်လည်း ဘာအချီးအမြှောက်မှမရ” ဟု အပြစ်တင်သူများ ဖြစ်လာပါလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် ဤအချက် ၃-ပါး လိုပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-143 <hr> “ငါ့ရှင်အာနန္ဒာ၊ ဤဇာတ်ကို ဘယ်အရပ်မှာ ဟောပါသနည်း” တပည့်တော်မျက်ကွယ်မှာ ဘုရားဟောထားတဲ့ (တပည့်တော်မသိတဲ့) တရားကို မေးကြလို့ ပြည့်စုံစွာ မဖြေနိုင်လျှင် “ဘုရားနောက် အရိပ်ပမာလိုက်ကာ အကြာကြီး ပြုစုနေပါလျက် ဤမျှကိုပင် မသိ” ဟု အပြစ်တင်သူများ ဖြစ်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မျက်ကွယ်တရားအားလုံး ပြန်ဟောဖို့လိုပါသည်လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ပေးတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာ၏ ထူးခြားသော အပြုအမူများ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် အလုပ်အကျွေးရာထူးရသောနေ့မှစ၍ ရေ ၂-မျိုး၊ ဒန်ပူ ၃-မျိုး ဆက်ကပ်ခြင်း၊ လက်တော် ခြေတော် ဆုပ်နယ်ပေးခြင်း၊ ရေချိုးစဉ် ကျောတော်ကို နှိပ်ပေးခြင်း၊ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ် တံမြက်လှည်းခြင်း စသည် ဆောင်ရွက်ပြီး ဘုရားရှင်အတွက် အချိန်အားလျော်စွာ လိုရာရအောင် စီစဉ်သည်၊ နွေအခါ ဘုရားအနီးမှာရှိပြီး ညအခါ၌မူ ဆီမီးတိုင်ကိုင်ကာ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ် ၉-ပတ်လှည့်သည်၊ ထိနမိဒ္ဓဝင်လာသဖြင့် ဘုရားခေါ်ပါလျှင် စကားပြန်မပေးနိုင်မဖြစ်ရအောင် ဆီမီးတိုင်လက်က မချပါ။</p> <h3>ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုချိန်နှင့် သင်္ဂြိုဟ်ပုံ အခြင်းအရာ</h3> <p>ဗုဒ္ဓကိစ္စ ပြုပြီးသော ဘုရားရှင်သည် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၄၈-ခု၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့ နံနက်မိုးသောက်ချိန် ကုသိန္နာရုံ မလ္လာမင်းတို့၏ အင်ကြင်းပင်ပျို အစုံကြား၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူသည်၊ ထိုအခါ မလ္လာမင်းများက--<br> ၁။ ပထမ သာဓုကီဠနသတ္တာဟ—ပန်းနံ့သာစသည်ဖြင့် အလောင်းတော်ကို ပူဇော်သည်။</p> <p>၂။ ဒု-စိတကသတ္တာဟ—နံ့သာထင်းပုံပေါ် အလောင်းတော် တင်၍ ရှင်မဟာကဿပ ကြွလာဆိုင်းရင်း နောက်ဆုံးနေ့မှကြွလာ၍ တေဇောဓာတ် လောင်ကျွမ်းသည်။</p> <p>၃။ တ-ဓာတုပူဇာသတ္တာဟ—လှံတပ် အထပ်ထပ်ဝန်းရံကာ ဓာတ်တော်ကို ပူဇော်သည်။ ကိစ္စပြီး၍ နယုန်လဆန်း ၅-ရက် ဓာတ်တော်ဝေပွဲကျင်းပသည်။</p> <p>ထိုနေ့သံဃာ ၇-သိန်းစုမိကြရာ ရှင်မဟာကဿပ သံဃာ့ထေရ် ဖြစ်သည့်အားလျော်စွာ ပါဝါမှ ကုသိန္နာရုံအလာ သုဘဒ်တောထွက်ကြီးစကားကို သတိရ၍လည်းကောင်း၊ ဤသံဃာ့အစည်းအဝေးမျိုးကို နောင်ရခဲခြင်းကို ဆင်ခြင်၍လည်းကောင်း၊ ရဟန်းယုတ်များ အားရှိလျှင် သာသနာ ကွယ်လိမ့်မည်၊ ငါဦးဆောင်၍ သံဂါယနာတင်လျှင် သာသနာ အရှည်တည်ရာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-144 </p><hr> <h3>ရှင်မဟာကဿပအပေါ် တင်ရှိသော ဘုရားရှင်၏ ကြွေးမြီများ</h3> <p>ထို့ပြင်လည်း ဘုရားရှင်သည် ငါနှင့် သင်္ကန်းလဲ၍ သုံးဆောင်ခြင်း၊ သမာပတ် အဘိညာဉ်အရာ ငါဘုရားလိုပင် ကဿပ ဝင်စားနေနိုင်သည်ဟု တန်းတူထားခြင်း၊ ဘုရားရှင်သည် ကောင်းကင်၌ လက်တော်ကို ဝှေ့ရမ်း၍ “ဒကာ-ဒကာမများအပေါ် ကဿပ မတွယ်တာ” ဟု မိန့်ခြင်း၊ “စန္ဒူပမာ လနှင့်တူသော အကျင့်ရှိသူ” ဟု မိန့်ခြင်းတို့ဖြင့် ငါ့အား ဘုရားရှင် ချီးမြှောက်ခဲ့သည့် တရားတော်များကို သံဂါယနာတင်ခြင်းမှတပါး ထိုကြွေးမြီ ပြေလည်ဖို့အကြောင်း မရှိတော့ပေ။</p> <p>မင်းတရားကြီးက သူ့အရိုက်အရာ ဆက်ခံနိုင်မည့် သားကြီး ဩရသကို ရာထူးအပ်နှင်းသည့်ပမာ ငါ့ကိုလည်း ဘုရားရှင်သည် “ကိုယ်တော်သာသနာ တည်စေနိုင်မည့် သားကြီးဖြစ်ရမည်” မြင်တော်မူကာ မည်သူမျှ မရကောင်းသော အချီးအမြှောက် ပေးခဲ့သည်ဟု ဆင်ခြင်တော်မူကာ သံဃာများအား သာသနာဖျက် သုဘဒ်၏ ပြောဆိုများကို ပြောကြားပြီး “မတရားမှုများ မထွန်းကားသေး၍ တရားမှုများ မကွယ်ပသေးခင် သံဂါယနာတင်ကြပါစို့” ဟု မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>ပထမသံဂါယနာသင်္ဂီတိကာရက ရွေးချယ်ပုံ</h3> <p>သံဃာတော်များက အရှင်မဟာကဿပအား သံဃာရွေးကောက်ဖို့ လျှောက်ရာ တိပိဋကဓရ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ တေဝိဇ္ဇ ဆဠဘိည ရဟန္တာဖြစ်၍ အများအားဖြင့် ဧတဒဂ်ရာထူးရ သံဃာ ၄၉၉-ပါးကို အရှင်မဟာကဿပ ရွေးကောက်တော်မူသည်၊ အာနန္ဒာ အတွက် တနေရာ ချန်ထားလိုက်၏။</p> <p>သေက္ခသာရှိနေသေးသော အာနန္ဒာနှင့်အတူ သံဂါယနာ မတင်နိုင်သလို ပိဋကတော်အားလုံး အာဂုံဆောင်ထားသော အရှင်အာနန္ဒာနှင့် ကင်း၍လည်း မတင်နိုင်၊ ထားခဲ့၍ မဖြစ်အောင် ကျေးဇူးများသောကြောင့် အရှင်မဟာကဿပက သင်္ဂီတိကာရက အဖြစ် ရွေးကောက်မည်ဆိုလျှင်လည်း သူတပါး ကဲ့ရဲ့မည့် ပရူပဝါဒဘေးရောက်နိုင်သည်။</p> <p>အသက် ၈၀-အရွယ်ရှိ၍ ဆံပင်ဖြူများပေါက်နေသော အရှင်အာနန္ဒာအား “ဤကလေး အတိုင်းအရှည်ကိုမသိ” ဟု အရှင်ကဿပက မြည်တွန်ဆုံးမလေ့ရှိသည်၊ ဤမျှ ရင်းနှီးပြီး ဘုရားရှင် ညီဝမ်းကွဲလည်း ဖြစ်သော အရှင်အာနန္ဒာကို ရွေးကောက်လျှင် အရှင်မဟာကဿပအဖို့ ဆန္ဒာဂတိ လိုက်ရာရောက်ပေမည်၊ သို့သော် အာနန္ဒာကို ငါရွေးမည်ဟု ရှင်မဟာကဿပ ရည်ရွယ်ပြီး ချန်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-145 </p><hr> <h3>ဘုရားရှင်မရှိမှ ဖြစ်လာသော ကမ္မဝါစာသစ်</h3> <p>မကြာမီပင် သံဃာများက အရှင်အာနန္ဒာကိုရွေးဖို့ ဆန္ဒပြုကြ၍ ရွေးရာ သင်္ဂီတိကာရက သံဃာ ၅၀၀-ပြည့်သွားသည်၊ ဂေါစရဂါမ် ကျယ်ပြန့်၍ ကျောင်းတိုက်များသော ရာဇဂြိုဟ်မြို့ကိုပင် သံဂါယနာတင်ရန် နေရာရွေးချယ်ကြ၊ ဆန့်ကျင်ဘက် တွေ့မည်စိုး၍ အခြားရဟန်းများ တခြားသွား ဝါကပ်ကြဖို့ ဆုံးဖြတ်တော်မူပြီး ထိုအကြောင်းကို ရှင်မဟာကဿပထေရ်က ဉတ္တိဒုတိယကံဖြင့် သံဃာအား သိစေသည်၊ ဤကမ္မဝါစာကား ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီး ၂၁-ရက် မြောက် နယုန်လဆန်း ၅-ရက်နေ့၌ ဖြစ်သည်။</p> <p>ရှင်မဟာကဿပသည် သံဃာတော်အား ရက် ၄၀-အတွင်း အနာရောဂါကိစ္စ၊ ဆရာသမားမိဘကိစ္စ၊ သပိတ်သင်္ကန်းကိစ္စများ အားလုံးပြီးပြတ်အောင်ဆောင်ရွက်ကြရမည်ဟု အမိန့်ပေးပြီး တပည့်သံဃာ ၅၀၀-နှင့် ကုသိန္နာရုံမှ ရာဇဂြိုဟ်ကြွ၊ အခြားမထေရ်ကြီးများ ဆိုင်ရာကြွကြသည်။ အရှင်ပုဏ္ဏကား တပည့်သံဃာ ၇၀၀-နှင့် ကုသိန္နာရုံမှာပင် နေ၍ လာလာသမျှကို တရားဟောပြတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာ၏ အမူအရာကပင် ငိုချင်ဖွယ်ရာ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာကား ဘုရားရှင်ရှိစဉ်ကလိုပင် ဘုရားရှင်၏ သပိတ်သင်္ကန်းများကို ကိုယ်တိုင်ယူပြီး တပည့်သံဃာ ၅၀၀-နှင့်အတူ သာဝတ္ထိမြို့ ကြွသည်၊ ရောက်ရာမှ အခြံအရံ သံဃာများ တိုးသလို ရောက်ရာအရပ်တိုင်းမှာပင် ဒကာ ဒကာမများ ပြင်းစွာ ငိုကြွေး၏၊ သာဝတ္ထိမြို့ရောက်သော် လူများလာကြ ကြိုဆိုကြကာ “ရှေးက ဘုရားရှင်နှင့်အတူ ကြွလာတော်မူမြဲပါ၊ ယခုအခါ ဘုရားရှင်ကို ဘယ်မှာထား၍ တပါးတည်း ကြွတော်မူပါသနည်း” စသည်ဖြင့် လျှောက်ကြကာ နိဗ္ဗာန်ဝင်စံသော နေ့လိုပင် ငိုကြွေးကြသည်။</p> <p>ငိုကြွေးကြသောလူများအား အရှင်အာနန္ဒာ တရားပြပြီး ဇေတဝန်ကျောင်းတွင်း ဝင်ကာ ဘုရားဂန္ဓကုဋီတိုက်ကို ရှိခိုးပြီး တံခါးဖွင့်ကာ ညောင်စောင်းစသည်များ အပြင်ထုတ်၊ ဖုန်ခါ၊ တံမြက်လှည်း၍ ပန်းမှိုက်များသွန်သည်၊ ပြီးမှ မူလနေရာအတိုင်းထားကာ ပြုမြဲဝတ်အားလုံး ဘုရားရှိစဉ်ကလိုပင် ပြုသည်။</p> <p>ဝတ်အားလုံးကိုပြုစဉ် “ဤအချိန်ကား ဘုရားရှင် ရေသုံးသပ်ချိန်ပါဘုရား၊ တရားဟောချိန်ပါဘုရား၊ ရဟန်းများအား အဆုံးအမပေးချိန်ပါဘုရား၊ အနားယူချိန်ပါဘုရား၊ မျက်နှာတော်သစ်ချိန်ပါဘုရား” စသည်ဖြင့် ငိုကြွေးပြောဆိုလျက် ဝတ်ပြုသည်။ ဘုရားဂုဏ်ကျေးဇူးကိုသိ၍ ကြည်ညိုမြတ်နိုးလှသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ မိမိကိုယ်တိုင်က ရဟန္တာမဟုတ်သေးသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ ဘဝများစွာက တဦး<br> <br>စာမျက်နှာ-146 <hr> နှင့်တဦး ကျေးဇူးအထူးရှိရာ စိတ်ထားနူးညံ့လှသောကြောင့် လည်းကောင်း ငိုကြွေးပြောဆိုမိသည်၊ မိမိမှာဖြစ်သော သောကမီးအပြင် လူများအပေါင်း၏ သောကမီးကိုလည်း ငြိမ်းသတ် ဟောပြောပေးရခြင်းဖြင့် အချိန်များစွာ ကုန်နေသည်။</p> <h3>ဗလစ်ဗလစ် စကားများနေ၍ အကျိုးမများဟု နတ်သားလျှောက်ထား</h3> <p>ကောသလတိုင်း တောအုပ်တခု၌ နေသော (အရှင်အာနန္ဒာ၏ အကျိုးကို လိုလားသော) တောစောင့်နတ်က “အရှင်အာနန္ဒာဘုရား၊ အရှင်ဘုရားသည် သစ်ပင်ရင်း တောချုံသို့ ခိုဝင်ကာ နိဗ္ဗာန်ကို စိတ်၌ထား၍ ဈာန်ဝင်စားတော်မူပါ၊ မေ့မနေပါလင့်၊ အရှင့်ထံပါး လာသူများအား (အပူငြိမ်းအောင်) ဗလစ်ဗလစ်စကားပြောကြားခြင်းသည် အရှင်ဘုရားအတွက် အထက်မဂ်ဖိုလ်ကိစ္စ အဘယ်မှာပြုနိုင်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားမှ သံဝေဂပြင်းစွာဖြစ်ပြီး ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်ဝင်စံချိန်မှစ၍ အရပ်အထိုင်များသော မိမိကိုယ်ကို သက်သာစေရန် နောက်နေ့ နွားနို့ ဝမ်းသက်ဆေးသောက်ပြီး ကျောင်းတော်၌ပင် နေသည်။</p> <p>ထိုနေ့မှာပင် သုဘလုလင် အပင့်လွှတ်သော သူငယ်ကို “ယနေ့ ဝမ်းနုတ်ဆေး သောက်ထားသည်၊ နက်ဖြန် ကြွနိုင်ကောင်းပါရဲ့” ဟု မိန့်ကြားပြီး နောက်နေ့မှ စေတကနောက်လိုက် ရဟန်းနှင့်အတူ သုဘလုလင်အိမ် အရှင်အာနန္ဒာကြွသည်၊ ထိုအိမ်၌ သုဘလုလင် လျှောက်ထားချက်အရ ဒီဃနိကာယ်၊ သီလက္ခန္ဓဝဂ်၊ ၁၀-ခုမြောက် သုဘသုတ်ကို ဟောကြားသည်။</p> <h3>ရာဇဂြိုဟ်၌ သင်္ဂီတိကာရကများ စုချိန်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် ဇေတဝန်ကျောင်း အပျက်အစီးများကို ပြင်ဆင်စေပြီး ဝါဆိုဖို့ နီးလတ်သော် တပည့်သံဃာများ ထားခဲ့ကာ ရာဇဂြိုဟ် ကြွသွားသည်၊ အခြားသင်္ဂီတိကာရကတို့လည်း ရာဇဂြိုဟ်ရောက်လာကြ၏။ ဝါဆိုလပြည့်နေ့ ဥပုသ်ပြုကြ၊ ၁ ရက်နေ့ ဝါဆိုကြသည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်ကျောင်းတိုက်ကြီး ၁၈-တိုက်မှာ သံဃာပြတ်သွား၍ ကျိုးပဲ့ပျက်စီးကာ ဖုန်အလိမ်းလိမ်းရှိနေကြသည်။ ထိုကိုမြင်၍ မထေရ်မြတ်များ စည်းဝေးကြပြီး “အပျက်အစီး ပြင်ဆင်မှုကို ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူသည်။ ပထမလအပျက်များပြင်ပြီး အလယ်လမှာ သံဂါယနာတင်ရန် ဆုံးဖြတ်တော်မူကြသည်။</p> <p>၁။ သေနာသနဝတ်နှင့် စပ်သော ဘုရားရှင်၏ ဟောကြားမှုကို ပူဇော်လိုသောကြောင့် လည်းကောင်း၊</p> <p>စာမျက်နှာ-147 <hr> ၂။ တိတ္ထိများ ပြောဆိုမည့် အပြစ်ဘေးမှ ဝေးစေလိုသောကြောင့်လည်းကောင်း ဤသို့ ဆုံးဖြတ်ကြသည်။</p> <p>သံဃာများသည် သူတို့ဆရာ ဘုရားရှိစဉ်သာ ကျောင်းတိုက်များ ပြင်ဆင်ကြသည်၊ မရှိသည်နှင့်တပြိုင်နက် စွန့်ပစ်ထားကြသဖြင့် အလှူရှင်များ၏ ပစ္စည်းများ မပျက်စီးတန်ဘဲ ပျက်စီးကြသည်ဟု တိတ္ထိများ အပြစ်တင်ဖွယ် ရှိသည်ကို လွတ်ကင်းစေပြီး နောက်တနေ့ အဇာတသတ်မင်း နန်းတော်တံခါးသို့ မထေရ်များ ကြွရောက်ရပ်တည်တော်မူကြသည်။</p> <h3>ပထမသံဂါယနာ၏ ဒါယကာ အဇာတသတ်မင်းမြတ်</h3> <p>“အရှင်ဘုရားများကိစ္စ မိန့်တော်မူပါ” ဟု အဇာတသတ်မင်းက လျှောက်ထားရာ “ကျောင်းများပြင်ဖို့ လက်သမားလိုကြောင်း” မိန့်ကြားကြသဖြင့် မင်းက လက်သမားများ ပေးအပ်လိုက်သည်၊ မထေရ်မြတ်များ ပထမလပတ်လုံး ကျောင်းများပြင်ဆင်၍ ပြီးသော် ပြီးကြောင်းနှင့် သံဂါယနာ တင်တော့မည်ဖြစ်ကြောင်း အဇာတသတ်မင်းအား မိန့်ကြားရာ “အရှင်ဘုရားများ လွတ်လပ်စွာ သံဂါယနာ တင်တော်မူကြပါ၊ တပည့်တော်ဘက်က အာဏာစက်၊ အရှင်ဘုရားများဘက်က ဓမ္မစက်ဖြစ်ပါစေ၊ လိုရာကိုလည်း မိန့်တော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ မထေရ်များက သံဂါယနာမဏ္ဍပ်လိုကြောင်း မိန့်ကြသည်။</p> <p>အဇာတသတ်မင်းသည် အရှင်မြတ်များ စိတ်ကြိုက် ဝေဘာရတောင်နံရံ သတ္တပဏ္ဏိလှိုင်ဂူဝ၌ ဝိသကြုံနတ်သား ဖန်ဆင်းထားသည်နှင့်အတူ သံဂါယနာမဏ္ဍပ်ကြီးကို ဆောက်လုပ်စေသည်။</p> <h3>ပထမ သံဂါယနာတင် မဏ္ဍပ်၏ အပြင်အဆင်</h3> <p>မဏ္ဍပ်ကြီးမှာ ၁--အခန်းများ အစဉ်တကျထားကာ နံရံများ တိုင်များ လှေကားများ တပ်ထားသည့်အပြင် ပန်းချီပန်းပုလက်ရာတို့ကလည်း ပြောင်မြောက်လှသည်၊ ၂--မင်း၏ ရွှေနန်းတော်ကို ကျော်ရုံမျှမက နတ်ဗိမာန်၏အသရေကိုပင် ပြက်ရယ်ပြုသလို ရှိနေသည်၊ ၃--တလောကလုံးရှိ ပျော်စရာများကို စုပေါင်းထားသလို အလွန် ပျော်ဖွယ်ရာဖြစ်သည်။</p> <p>မဏ္ဍပ်ကြီးတွင်း၌ သင်္ဂီတိကာရက ရဟန္တာ ၅၀၀-ထိုင်ဖို့ အဖိုးတန် ကပ္ပိယအခင်း ၅၀၀၊ တောင်ဘက်ကို ကျောပေး၍ မြောက်ဘက် မျက်နှာမူသော ပုစ္ဆကမထေရ်<br> <br>စာမျက်နှာ-148 <hr> အတွက် ထေရာသနဓမ္မပလ္လင်နှင့် မဏ္ဍပ်အလယ်၌ အရှေ့ဘက်မျက်နှာမူကာ ဘုရားရှင်များ ထိုင်တော်မူထိုက်သော ဝိသဇ္ဇကမထေရ်အတွက် ဓမ္မာသနပလ္လင်၊ ယင်းအပေါ်၌ ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်းကို အသီးသီး စီစဉ်ပြီး သူ့ကိစ္စပြီးကြောင်း အဇာတသတ်မင်းက မထေရ်များအား လျှောက်စေသည်။</p> <h3>အပြစ်ပြောသူရှိ၍ အရှင်အာနန္ဒာ ရဟန္တာဖြစ်ရ</h3> <p>အချိန်ကား ဝါခေါင်လဆန်း ၄-ရက် သံဃာစုံညီ စည်းဝေးနေချိန် ဖြစ်သည်၊ မထေရ်အချို့ အရှင်အာနန္ဒာကို စောင်းချိတ်၍ “ဤပရိသတ်မှာ ကိလေသာ အဆိပ်ခံ (သားစိမ်းနွံ) နံသော ရဟန်းတပါး ရှိနေသည်” ကဲ့ရဲ့ပြောဆိုရာ အရှင်အာနန္ဒာကြားသဖြင့် “ငါ့ကိုရည်ရွယ်ပြောဆိုသည်” ဟု သိရှိကာ ဓမ္မသံဝေဂ ရတော်မူသည်။</p> <p>မထေရ်အချို့ကမူ “မနက်ဖန် သံဂါယနာ စတော့မည်၊ ငါ့ရှင်အာနန္ဒာမှာ သေက္ခသာရှိနေသေး၍ သံဂါယနာပွဲ မပါသင့်၊ သံဂါယနာပွဲအမီ တရားအားထုတ်ဖို့ မမေ့မလျော့သူဖြစ်စေချင်သည်” ဟု တိုက်ရိုက်ပင် အားပေးတိုက်တွန်းကြသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် “မနက်ဖန် သံဂါယနာစတော့မည်၊ သောတာပန်အနေလောက်သာဆိုလျှင် သံဂါယနာမပါသင့်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ-ကာယဂတာသတိ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို တညဉ့်ပတ်လုံး အားထုတ်တော့သည်၊ မိုးသောက်ထအခါ စင်္ကြံမှသက်ပြီး ကျောင်းတွင်းဝင်၍ “လျောင်းဦးအံ့” ဟု ကြံ၍ ကိုယ်ကို သတိနှင့် ဖြေးဖြေး လည်းလျောင်းလိုက်သည်၊ ခြေ ၂-ဘက်မြေမှလွှတ်၍ ခေါင်းအုံးသို့လည်း ဦးခေါင်းမကျသေးမီ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်း အပြင်ဘက်၌ တညလုံး စင်္ကြံကြွကာ အားထုတ်သော်လည်း အထက်မဂ်ဖိုလ်ကိစ္စ မရနိုင်သဖြင့် “အာနန္ဒာ၊ သင်သည် ကုသိုလ်ရှင်ပင်ဖြစ်သည်၊ အလုပ်လုပ်ပါ၊ လျင်စွာ ရဟန္တာဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်ခါနီး ဘုရားရှင်က ငါ့ကိုမိန့်ကြားခဲ့သည်၊ ဘုရားစကား၌ အပြစ်မရှိ၊ ငါ့မှာ ဝီရိယလွန်၍ ဥဒ္ဓစ္စဖြစ်နေပေမည်၊ မျှညီအောင် အားထုတ်အံ့” ဟု ကြံကာ ခြေဆေးပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်းတွင်း ဝင်လေသည်၊ “အပန်းဖြေ လျောင်းဦးအံ့” ဟု သတိနှင့်လဲလျောင်းစဉ် ရဟန္တာဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ လျောင်း ထိုင် ရပ် သွား ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးမှလွှတ်၍ ရဟန္တာဖြစ်သူကား အရှင်အာနန္ဒာပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>တိမ်စင်သော လပြည့်ပန်းပမာ သံဂါယနာပွဲဝင် အာနန္ဒာအရှင်</h3> <p>ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် ၅ ရက် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးကြပြီး သင်္ဂီတိကာရကမထေရ်များ အားလုံး သံဂါယနာမဏ္ဍပ်သို့ စုံညီစွာရောက်တော်မူပြီးချိန် အရှင်အာနန္ဒာသည်လည်း<br> <br>စာမျက်နှာ-149 <hr> ရဟန္တာအဖြစ်ဖြင့် ရွှင်လန်းဝမ်းမြောက်စွာ သင်္ကန်းကို လက်ကန်တော့တင်၍ အညှာမှ ကြွေကျသော ထန်းသီးမှည့်၊ ကမ္ဗလာပေါ်၌တင်ထားသော ပတ္တမြား၊ တိမ်စင်သော လပြည့်ဝန်း၊ နေရောင်နှင့်တွေ့၍ ပွင့်သော ပဒုမ္မာကြာများပမာ အသရေရှိလှစွာသော မျက်နှာတော်ကိုပြလျက် သံဂါယနာပွဲ တက်တော်မူသည်။</p> <p>မိမိအရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကြောင်း တိုက်ရိုက်မဆောင်ပြဘဲ သိသာရုံအခြင်းအရာဖြင့် သိစေခြင်းကိုသာ ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူသည် ဟု အရှင်အာနန္ဒာဆင်ခြင်ကာ ၁--သောတာပန်မျှသာဖြစ်သော မိမိကိုရွေးကောက်တော်မူကြသော မထေရ်ကြီးများသိပြီး ဝမ်းမြောက်စေလိုသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ ၂--ဘုရားရှင်၏ ဩဝါဒ အကျိုးရှိကြောင်း ပြလိုသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ မိမိအရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်း ထင်ရှားစွာ ပြောကြားသကဲ့သို့ အရှင်အာနန္ဒာ သံဂါယနာပွဲသို့ ကြွတော်မူသည်။</p> <p>“ရဟန္တာဖြစ်လာသော အာနန္ဒာကား အလွန်တင့်တယ်သည်။ ဘုရားရှင် ရှိတော်မူလျှင် အာနန္ဒာအား ဧကန် ကောင်းချီးပေးရာ၏၊ ယခုအခါ ဘုရားကိုယ်စား ငါပေးမည်” ဟု ကြံ၍ ရှင်မဟာကဿပက ၃-ကြိမ် ကောင်းချီးပေးသည်။</p> <h3>ဝိနည်းသာ သာသနာ၏ အသက်သွေးကြော</h3> <p>အရှင်မဟာကဿပအမေးအရ သံဃာတော်များက ဓမ္မဝိနယ ၂-ပါးတွင် ဝိနည်းသည် သာသနာတော်၏ အသက်သွေးကြောဖြစ်ပါသည်၊ ဝိနည်းတည်မှ သာသနာ တည်ပါမည်၊ ထို့ကြောင့် ဝိနည်းကို ရှေးဦးစွာ သံဂါယနာတင်ရန် လျှောက်ထားကြသည်။ ဝိနည်း၌ အကြီးအမှူးပြုမည့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို အရှင်မဟာကဿပက မေးရာ သံဃာက ဥပါလိကို ညွှန်ပြသည်၊ “အရှင်အာနန္ဒာမစွမ်းနိုင်၍လော” ဟု မေးမြန်းရာ “စွမ်းနိုင်ပါ၏၊ ဘုရားရှင်ရှိစဉ်ကပင် ဝိနည်းသင်ဆောင်မှုအရာ ဥပါလိကိုသာ ဧတဒဂ်ပေးခဲ့၍ပါ” ဟု ပြန်လျှောက်ကြသည်။</p> <h3>ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်း ကိုင်ဆောင်ခွင့်အဆင့်</h3> <p>ပထမသံဂါယနာ၌ အရှင်မဟာကဿပသည် သံဃမဟာနာယကဖြစ်၍ ဝိနယပုစ္ဆက ပုဂ္ဂိုလ်လည်းဖြစ်ကာ မိမိနေရာ၌ သီတင်းသုံးသည်၊ အရှင်ဥပါလိကား ဝိသဇ္ဇက ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်းကိုင်ကာ မိမိနေရာ၌ထိုင်၍ ဝတ္ထု၊ နိဒါန်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ မူလပညတ် စသည်များကိုပေးသမျှ ဖြေပြရသည်၊ အပြည့်အစုံဖြေကြားပြီး သင်္ဂီတိကာရက သံဃာ ၅၀၀-လုံး စုပေါင်းရွတ်ကာ သံဂါယနာတင်တော်မူကြသည်၊ (စုပေါင်းညီညာ ရွတ်ဆိုခြင်းသည် သံဂါယနာမည်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-150 <hr> ပထမ ပါရာဇိက ရွတ်ပြီးလတ်သော် မြေကြီးသည် ကောင်းချီးပေးသည့်ပမာ ရေအဆုံးထားပြီး တုန်ခါလေသည်၊ ကြွင်းပါရာဇိက ၃-ပါးစသော သိက္ခာပုဒ် ၂၂၇-ပါးလုံးကို မေးဖြေ ရွတ်ကြပြီး ပါရာဇိကကဏ္ဍပါဠိအမည်တပ်သော ဘိက္ခုဝိဘင်းပါဠိတော်ကို မဟာဝိဘင်္ဂဟု သတ်မှတ်ကြသည်၊ ယင်းအဆုံး၌လည်း မြေတုန်ခါသည်သာ။</p> <p>ဘိက္ခုနီ သိက္ခာပုဒ် ၃၀၄-ကို ဘိက္ခုနီဝိဘင်း၊ ၂-ရပ်ပေါင်း ဥဘတောဝိဘင်းဟု သတ်မှတ်၍ ၆၄-ဘာဏဝါရရှိသည်၊ ဤနည်းဖြင့် ဘာဏဝါရ ၈၀-ရှိသော မဟာဝဂ္ဂ၊ စူဠဝဂ္ဂ၊ ခန္ဓကပါဠိတော်များနှင့် ၂၅-ဘာဏဝါရ ရှိသော ပရိဝါပါဠိတော်ကို ရွတ်ဆိုပြီးသော် ဝိနယပိဋကဟု အမည်တပ်သည်၊ ဝိနည်းပိဋကအပြီး၌လည်း မြေကြီးလှုပ်သည်။ ဝိနည်းပိဋကကို တပည့်များအား သင်ကြားပို့ချဖို့ အရှင်ဥပါလိအား အပ်နှင်းသည်၊ အရှင်ဥပါလိသည် ဆင်စွယ်ယပ်ချကာ ပလ္လင်မှဆင်းပြီး မထေရ်များ ရှိခိုးကာမိမိအတွက် ရောက်အပ်သော နေရာ၌ ထိုင်နေသည်။</p> <h3>သီလ သမာဓိ ပညာ အစဉ်ကျော်မရပါ</h3> <p>ဓမ္မ = သုတ် အဘိဓမ္မာကိုမူ အရှင်အာနန္ဒာကိုအကြီးအမှူးပြုရန် လျှောက်ထားချက်များအရ အရှင်မဟာကဿပကပင် ပုစ္ဆကပြု၍ အရှင်အာနန္ဒာက ဝိသဇ္ဇကပြုကာ ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်းစွဲကိုင်လျက် ဓမ္မာသနပလ္လင်ထက်က ဖြေဆိုရသည်။</p> <p>ဓမ္မအရ သုတ်အဘိဓမ္မာ ၂-မျိုးတွင် သုတ္တန်ကို ရှေးဦးသံဂါယနာတင်ဖို့ လျှောက်ကြသည်၊ သိက္ခာ ၃-ပါး အစဉ်တွင် ဝိနည်းကား အဓိသီလ၊ သုတ္တန်ကား အဓိစိတ္တ၊ အဘိဓမ္မာကား အဓိပညာသိက္ခာတို့ အသီးသီး ပဓာနဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>ဗြဟ္မဇာလသုတ်၏ ဂုဏ်ရည်</h3> <p>သုတ္တန်တွင်လည်း နိကာယ်ကြီး ၄-ရပ်ရှိရာ ဒီဃနိကာယ်ကို၊ ယင်း၌ ၃-ဝဂ်ရှိရာ သီလက္ခန္ဓဝဂ်ကို၊ ယင်း၌ ၁၃-သုတ်ရှိရာ သီလ ၃-ဖြာ တန်ဆာဆင်ရာဖြစ်၍ များသောမိစ္ဆာဇီဝ စသည်ကို ပယ်ဖျက်ကာ ၆၂-ဖြာသော မိစ္ဆာအယူကို ရှင်းနိုင်ပြီး ၆၂-ကြိမ် မြေလှုပ်စေသော ဗြဟ္မဇာလသုတ်ကို ရှေးဦးသံဂါယနာတင်ဖို့ လျှောက်ထားပြီး နိဒါန်း၊ ပုဂ္ဂိုလ် စသည် မေးဖြေကြ စုပေါင်းရွတ်ကြသည်။</p> <p>ကြွင်း ၁၂-သုတ်ပြီးလတ်သော် သီလက္ခန္ဓဝဂ်ဟုလည်းကောင်း၊ ၁၀-သုတ် မဟာဝဂ်နှင့် ၁၁-သုတ် ပါထိကဝဂ်ကို ရွတ်ပြီးကြသော် ၆၄-ဘာဏဝါရရှိ ဒီဃနိကာယ်ဟု သတ်မှတ်ကြပြီး တပည့်များပို့ချဖို့ အရှင်အာနန္ဒာအား အပ်နှင်းသည်။</p> <p>ဘာဏဝါရ ၈၀-ရှိ မဇ္ဈိမနိကာယ်ကို သံဂါယနာတင်ပြီးလျှင် အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ တပည့်များအား အပ်နှင်း၍ ဘာဏဝါရ ၁၀၀-ရှိ သံယုတ္တနိကာယ်ကိုကား အရှင်မဟာ</p> <p>စာမျက်နှာ-151 <hr> ကဿပအား အပ်နှင်းကြသည်၊ ဘာဏဝါရ ၁၂၀-ရှိ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကိုမူ အရှင်အနုရုဒ္ဓါအား အပ်နှင်းကြသည်။</p> <h3>ခုဒ္ဒကနိကာယ်ကို အဘိဓမ္မာဟု ဆိုကြသေးသည်</h3> <p>ထို့နောက် ဓမ္မသင်္ဂဏီစသော အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်းကို မေးဖြေရွတ်ဆိုကြပြီး ဇာတက နိဒ္ဒေသ စသည့် ၁၃-ကျမ်းကို မေးဖြေရွတ်ဆိုကြကာ ခုဒ္ဒကနိကာယ်ဟု သတ်မှတ်တော်မူကြသည်၊ ယင်း ခုဒ္ဒကနိကာယ်ကို ဒီဃနိကာယ်ဆောင်များအလို အဘိဓမ္မာပိဋက၌၊ မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင်များအလို သုတ္တန်ပိဋက၌ ၁၃-ကျမ်းသာမက ဗုဒ္ဓဝံသ၊ စရိယာပိဋကပါ ၁၅-ကျမ်းလုံး သွင်းရမည်ဟု မိန့်တော်မူကြသည်။ (သံဂါယနာတကြိမ်ရွတ်စာကို ၁-ဘာဏဝါရခေါ်၍ နာရီဝက်ခန့်ရွတ်ရသည်။) ဤသို့လျှင် အရှင်အာနန္ဒာသည် သုတ် အဘိဓမ္မာပိဋက ၂-ဖြာ၏ ဝိသဇ္ဇကပုဂ္ဂိုလ်အဖြစ် သာသနာတော်၌ ကျေးဇူးများတော်မူသည်။</p> <h3>ရဟန္တာဖြစ်ပုံထူးသကဲ့သို့ နိဗ္ဗာန်ဝင်စံပုံလည်း ထူးသည်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာကား ဘုရားရှင်နှင့် ဖွားဖက်တော်ဖြစ်၍ ဘုရားရှင် မရှိပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း ၄၀-ကြာ သက်တော် ၁၂၀-ရှိသောအခါ မထေရ်မြတ်သည် မိမိ၏အာယုသင်္ခါရ-ဇီဝိကသန္တတိ ကုန်နေသည်ကို သိတော်မူရကား “၇-ရက်မြောက်နေ့မှာ ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံမည်” ဟု တပည့်များအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ရောဟိဏီမြစ် (အရေးအခင်းဖြစ်သောမြစ်) ၏ ကမ်းတဘက်စီ၌ နေကြကုန်သော လူများသည် ထိုသတင်းကြား၍ “မထေရ်မြတ်အပေါ် ငါတို့က ကျေးဇူးများသဖြင့် ငါတို့ဘက်မှာ အရှင်မြတ် ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်လိမ့်မည်” ဟု ၂-ဘက်လုံး အသီးသီးထင်ကာ ပြောဆိုကြလေသည်။</p> <p>ထိုအကြောင်း အရှင်အာနန္ဒာကြားတော်မူရာ ၂-ဘက်လုံး ကျေးဇူးများသူချည်းပင် ဖြစ်ကြ၍ တဘက်သတ် ငါပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်လျှင် ဓာတ်တော်များရယူဖို့ ကျန်တဘက်နှင့် ရန်ပွားကြမည်၊ ထိုရန်သည် ငါ့ကြောင့်သာဖြစ်၍ အေးလျှင်လည်း ငါ့ကိုအမှီပြုမှသာ အေးပေမည်၊ “မစီမံတတ်လျှင် တိုက်ပေးသလိုဖြစ်ပြီး စီမံတတ်လျှင်လည်း ရန်အေးမည်” ဟု ဆင်ခြင်တော်မူကာ “ငါ့အပေါ် ကျေးဇူးများကြသော ၂-ဘက်ပရိသတ်များ အားလုံးကို ကိုယ့်ဘက်ကိုယ်စည်းဝေးနေထိုင်ကြစေ” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် ၇-ရက်မြောက်သောနေ့၌ မြစ်လယ်ကောင်းကင် (ကောင်းကင် ၇-ပြန်ခန့်အမြင့်) ၌ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူကာ တရားဟောပြီးမှ “ငါ၏ကိုယ်အလယ်မှကွဲကာ တခြမ်းစီကျစေ” ဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-152 <hr> ဆိုင်ရာဈာန်အဘိညာဉ်များဖြင့် ကိုယ်တော်မှ မီးလျှံများဖြစ်ပွားလာပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူကာ ဓိဋ္ဌာန်တော်မူချက်အတိုင်း ကမ်းတဘက်စီ၌ ကိုယ်တခြမ်းစီ ကျတော့သည်။ ပရိသတ်များသည် မြေလူးတတ် ငိုကြွေးကြရာ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသောအခါ ငိုကြွေးသောအသံထက်ပင် သနားဖွယ်ဖြစ်တော့သည်။</p> <p>“ဘုရားရှင်၏ သပိတ်သင်္ကန်းကို ကိုင်ဆောင်သော အရှင်ဘုရားအာနန္ဒာ ရှိနေသေးလျှင် ဘုရားရှင်ရှိနေသလိုပင် ဖြစ်ပါသည်၊ ယခုမှ ငါတို့ဆရာဘုရား တကယ်ပင် နိဗ္ဗာန်ဝင်စံသွားပါတကား” ဟု ဆိုကာ ၄-လပတ်လုံး ငိုကြွေးကြသည်။</p> <h3>၆။ အခြံအရံပရိသတ်များသူတို့တွင် ဥရုဝေဠကဿပသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>အခြားအရှင်များမှာ ရံခါများ၍ ရံခါနည်းသည်၊ ဤအရှင်ကား ညီ ၂-ပါးနှင့်အတူ သံဃာ ၁၀၀၀-အမြဲခြံရံသည်၊ တပည့်တပါးက တပါးစီ ရဟန်းပြုပေးလျှင် မူလနှင့် နောက်တိုးပေါင်း ၂၀၀၀၊ ၂-ပါးစီ ရဟန်းပြုပေးလျှင် သုံးထောင် အခြံအရံရှိတော့သည်။ ကဿပကား အနွယ်ဖြစ်၍ ဥရုဝေဠတော၌ ရဟန်းပြုသောကြောင့် ဥရုဝေဠကဿပမည်သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ၉၂-ကမ္ဘာ ဖုဿဘုရားလက်ထက် ဘုရားရှင်၏ မိဘတူ မိကွဲညီ ဖြစ်သည်၊ အခြား ညီ ၂-ဦးနှင့် ပေါင်း ၃-ဦး အသီးသီး ရာထူးများ ရကြသည်။</p> <p>နယ်စပ်သူပုန်များကို နှိမ်နင်းနိုင်သဖြင့် ၃-လပတ်လုံး နောင်တော်ဘုရားရှင်ကို ပြုစုခွင့်ဆုရရာ အမတ် ၃-ယောက်အား ဥစ္စာစပါးပြည့်စုံရေး၊ နေ့စဉ်သုံး စီစဉ်ထုတ်ပေးရေး၊ လှူဒါန်းဆက်ကပ်ရေးများအတွက် တမျိုးစီတာဝန်ပေးပြီး မင်းသားများကိုယ်တိုင်ကမူ ဘုရားရှင်အသရေတော်နှင့် တော်အောင်လုပ်ကျွေးမည်ကြံပြီး ဝါတွင်း ၃-လ ၁၀-ပါးသီလ ဆောက်တည်ကျင့်သုံးနေကြသည်။</p> <p>အမတ် ၃-ယောက်ကား ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဗိမ္ဗိသာရမင်း၊ ဝိသာခသူဌေး၊ ရဋ္ဌပါလရဟန္တာတို့ ဖြစ်လာကြသည်။</p> <h3>အားမကိုးရာ</h3> <p>တမလွန်ကျိုးမပါလျှင် အရှင်ကဿပအလောင်းသည် ငါတို့ဘုရားမပွင့်ဘဲ ပုဏ္ဏားမျိုး၌ဖြစ်၍ ညီ ၂ ယောက်ပါ အနွယ်နှင့်စပ်၍ ကဿပချည်းပင် မည်ကြသည်၊ ၃-ဦးလုံး ဗေဒင်တတ်ကြကာ တပည့်လုလင် ၅၀၀၊ ၃၀၀၊ ၂၀၀ အသီးသီးခြံရံကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-153 <hr> ဗေဒင်ကျမ်း၌ မျက်မှောက်ကျိုးကိုသာမြင်၍ တမလွန်ကျိုးမမြင်သဖြင့် နောင်တော်ကြီးသည် တပည့် ၅၀၀ နှင့်အတူ ဥရုဝေဠတောသွား ရဟန်းပြု၍ ဥရုဝေဠကဿပ မည်သည်၊ ဂင်္ဂါမြစ်ကျယ်အကွေ့၌ တပည့် ၃၀၀-နှင့် ရဟန်းပြု၍ အလတ်သည် နဒီကဿပ၊ ဂယာသီသအရပ်၌ တပည့်-၂၀၀ နှင့်အတူ ရဟန်းပြု၍ အငယ်သည် ဂယာကဿပ အသီးသီးမည်သည်။</p> <p>ညီနောင်တထောင် ရသေ့ရဟန်းပြုပြီး၍ ကြာလတ်သော် ငါတို့ဘုရားရှင်လည်း ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦး၊ ယသခေါင်းဆောင်သော သူငယ်-၅၅၊ ပေါင်း ရဟန္တာ ၆-ကျိပ်တို့ကို လူများအကျိုးများရန် ဒေသစာရီကြဖို့ တိုက်တွန်းပြီး ကိုယ်တိုင်ကမူ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီညီနောင် ၃-ကျိပ်ကို ဆုံးမပြီးနောက် ကဿပညီနောင် ရသေ့တထောင်တို့၏ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မြင်တော်မူသဖြင့် တပါးတည်း ဥရုဝေဠကဿပနေရာ ကြွသွားသည်။</p> <h3>တန်ခိုးပြ၍လည်း တရားကျစေသည်</h3> <p>ကဿပ၏ မီးတင်းကုပ်မှာ နေရာတောင်းပြီး နဂါးကို ဆုံးမခြင်းစသော တန်ခိုးပြာဋိဟာ ၃၅၀၀-တို့ဖြင့် ဥရုဝေဠကဿပနှင့် တပည့်များကို ဆုံးမ ရဟန်းပြုစေသည်၊ ထို့နောက် ညီ ၂-ပါးနှင့် တပည့်များပါ ရဟန်းပြုကြ၊ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းများ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းတထောင်ကိုခေါ်၍ ဂယာသီသတောသွားကာ ကျောက်ဖျာ၌ထိုင်တော်မူပြီး ယခင်က မီးလုပ်ကျွေးသူများဖြစ်၍ ယင်းတို့နှင့်လျော်သော အာယတန ၆-ပါး၊ ဝိညာဉ် ၆-ပါးတို့ကို မီးလောင်အိမ်ပမာ ညွှန်ပြသော အာဒိတ္တပရိယာယသုတ်ကို ဟောရာ အဆုံး၌ အားလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ယခင် ဗုဒ္ဓကိစ္စမပြုမီက မင်းအား ဝန်ခံကတိအတိုင်း ရဟန္တာတထောင်နှင့် ရာဇဂြိုဟ်ထန်းတောဥယျာဉ် ကြွတော်မူသည်၊ ဘုရားရှင်ကြွလာကြောင်း ဗိမ္ဗိသာရမင်းသိသဖြင့် တသိန်းနှစ်သောင်းသော ပုဏ္ဏားသူဌေးများနှင့် ဘုရားရှင်ထံ သွားကာ ရှိခိုး၍ သင့်ရာနေလေသည်။</p> <h3>လူများအစွဲ ဘုရားကိုပင် အထင်မကြီးဘဲရှိရာ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ပရိသတ်ကိုကြည့်လတ်သော် ဥရုဝေဠကဿပအား အထင်ကြီးကာ အရိုအသေပြုသော လူများအပေါင်းကို မြင်တော်မူ၍ “ဤလူများသည် ငါဘုရားနှင့် ကဿပကို မည်သူက အမြတ်ဟု မသိကြ၊ အမှန်မရ အကြံများနေသူများမည်သည်၊ ငါဘုရားဒေသနာ လက်ခံနိုင်စွမ်းမရှိ” ဟု ကြံတော်မူကာ “သင့်တပည့်များအကြံကို အမှန်ရောက်စေ” ဟု ဥရုဝေဠကဿပအား အချက်ပေးလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-154 <hr> အရှင်ကဿပသည် နေရာမှထ၊ တည်ခြင်း ၅-ပါးဖြင့် ရှိခိုးကာ ထန်းတရပ် ကောင်းကင်ပျံတက်ပြီး ရုပ်တန်ခိုးအမျိုးမျိုး ဖန်ဆင်းပြလျက် “မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် တပည့်တော်၏ဆရာ၊ တပည့်တော်သည် တပည့်ပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားဆင်းသက်ပြီး ဘုရားရှင်ခြေတော် ရှိခိုးသည်၊ ဤနည်းဖြင့် ၇-ကြိမ်မြောက်၌ ထန်း ၇-ရပ်မျှ ကောင်းကင်ပျံတက် တန်ခိုးပြလျှောက်ထား ဆင်းသက်ပြီး ရှိခိုးကာ သင့်ရာ၌ နေလေသည်။</p> <h3>ဗိမ္ဗိသာရနှင့်အတူ သောတာပန်ဖြစ်သူများ</h3> <p>“ဤဘုရားရှင်သည်သာ လောက၌ အမြတ်ဆုံးရဟန်း” ဟု ပရိသတ်များ အသိရှင်းချိန် ဘုရားရှင်သည် တရားဟောတော်မူရာ တသိန်း တသောင်းသော ပုဏ္ဏားသူဌေးများအပါအဝင် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး သောတာပန်တည်၍ တသောင်းကား သရဏဂုံတည်သူ ဥပါသကာများ ဖြစ်သွားကြသည်။</p> <p>ငါတို့ရဟန်းကိစ္စ ပြီးပြီဖြစ်၍ အခြားသွားဖို့မလိုဟု ကြံကာ တပည့် ၁၀၀၁ လုံး ဥရုဝေဠကဿပကိုသာ ခြံရံနေထိုင်ကြသည်၊ တပည့် တပါးစီ နှစ်ပါးစီ ရှင်ရဟန်းပြုပေးကြသဖြင့် တိုးပွားသော ပရိသတ်တို့မှာလည်း ဥရုဝေဠကဿပ၏ အခြံအရံများသာဖြစ်၍ နောက်ပိုင်း ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ယင်းဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ ဆွေတော် မျိုးတော်တို့ကို ကြည်ညိုစေတတ်သူတို့တွင် ကာဠုဒါယီသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ဘုရားရှင်ကို မဖူးရခင် သုဒ္ဓေါဒနမင်း နန်းတော်တခုလုံးကို ကြည်ညိုစေနိုင်၍ ဧတဒဂ်ရသော ဤအရှင်မြတ်ကား ပဒုမုတ္တရဘုရား လက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>ကံချင်းမတူ</h3> <p>ငါတို့ဂေါတမဘုရားလောင်း ကပိလဝတ်နန်းတော်၌ သန္ဓေတည်ချိန် အမတ်အိမ်၌ သန္ဓေတည်ကာ ဖွားမြင်သောအခါလည်း ဘုရားလောင်းနှင့် အတူဖွား၍ အဝတ်ဖြူ အခင်းအနှီး၌သိပ်ပြီး ဘုရားအလောင်း ပြုစုဖို့ မင်းနန်းတော် ပို့ကြသည်။</p> <p>ဖွားဖက်တော် ၇-ဦးမှာ ဗောဓိပင်၊ ယသော်ဓရာ၊ ရွှေအိုး ၄-လုံး၊ အာရောဟနိယဆင်၊ ကဏ္ဍကမြင်း၊ ဆန္ဒအမတ်၊ ကာဠုဒါယီအမတ်တို့ ဖြစ်ကြသည် (အချို့ အဋ္ဌကထာများ၌ ညီတော်အာနန္ဒာပါ၍ ဤအင်္ဂုတ္တိုရ် အဋ္ဌကထာ၌ အာရောဟနိယဆင် ပါသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-155 <hr> ဘုရားလောင်းဖွားမြင်သဖြင့် တမြို့လုံး စိတ်ဓာတ်တက်ကြွသောနေ့မှာ ဖွား၍ ဥဒါယီ အမည်မှည့်သည်။ အသားရောင် အနည်းငယ်မဲသဖြင့် ကာဠုသဒ္ဒါနှင့်တွဲကာ ကာဠုဒါယီတွင်သည်။ ဘုရားလောင်းနှင့်အတူ ကစားကာ ကြီးလာသည်။</p> <h3>ရာဇဂြိုဟ်မှာ ရဟန္တာ</h3> <p>ဘုရားလောင်း တောထွက်သွားပြီး ဘုရားဖြစ်ကာ ဓမ္မစကြာ တရားဟောပြီး၍ ပြာသိုလပြည့် ရာဇဂြိုဟ်ရောက်လတ်သော် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးက ကပိလဝတ်ကြွဖို့ ယောက်ျားတထောင်ရံသော အမတ်တဦးကို သွားပင့်စေသည်။</p> <p>ပရိသတ် ၄-ပါးအား ဘုရားရှင် တရားဟောချိန် ယင်းအမတ် ရောက်သွားသည်၊ “အပင့်လွှတ်သောကိစ္စ နောင်မှလျှောက်အံ့” ဟု ကြံကာ ပရိသတ်အစွန်ကပင် တရားတော်ကိုနာကြားရာ ယောက်ျားတထောင်နှင့်အတူ အမတ်သည် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သွားသည်၊ ဘုရားရှင်က ဧဟိဘိက္ခုခေါ်တော်မူသဖြင့် ရဟန္တာရဟန်းများ ဖြစ်သွားကြသည်။</p> <h3>အရိယာများသည် လောကရေးကို လျစ်လျူရှုကြ</h3> <p>ဓမ္မတာဖြစ်၍ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး၏ ပင့်လျှောက်ကား မလျှောက်ထားဖြစ်တော့ပေ။ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် “သွားသူလည်း မပြန်လာ၊ ဘာသတင်းလည်း မကြားရ” ဟု ကြံပြီးနောက် အမတ်တဦးကို ယောက်ျားတထောင် ခြံရံစေပြီး ဘုရားပင့်လွှတ်ပြန်သည်၊ ၉-ကြိမ်အထိ ဆက်လက်လွှတ်ရာ ယောက်ျား ၉၀၀၀ လုံး ရဟန္တာရဟန်းများဖြစ်ပြီး သတင်းမျှမပို့ဘဲ အေးဆေးဆိတ်ငြိမ်စွာ နေတော်မူကြသည်။</p> <p>“ဤလူများအားလုံး ငါ့အပေါ် ချစ်မြတ်နိုးမှု မရှိကြသဖြင့် ဘုရားရှင်ကြွလာဖို့ကိစ္စ ဘာမျှ ပြန်မလျှောက်၊ အခြားသူတွေ ဘုရားသွားပင့်ဖို့ စွမ်းနိုင်ကြမည်မဟုတ်၊ ငါ့သား ဥဒါယီကား ဘုရားနှင့် အရွယ်တူ ကစားဖက် ဖြစ်ရုံမျှမက ငါ့အပေါ်မှာလည်း ချစ်မြတ်နိုးမှုရှိသည်” ဟု သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး ကြံကာ ဥဒါယီကို ခေါ်၍ ဘုရားအပင့်လွှတ်သည်။</p> <p>“ရှေးဦးသွားသူများလို ရဟန်းပြုခွင့်ရလျှင် ပင့်ပေးပါမည်” ဟု လျှောက်ရာ “သင့်လိုရာလုပ်၊ ငါ့သားတော်ကိုသာ ဖူးရအောင် ပင့်လာပါ” ဟု ခွင့်ပြုမိန့်ရသဖြင့် ဥဒါယီသည်လည်း ယောက်ျားတထောင်နှင့် ရာဇဂြိုဟ်ဘုရားထံ သွားတော့သည်၊ တရားဟောနေချိန်ဖြစ်၍ တရားနာကြရာ အားလုံး အရဟတ္တဖိုလ်ရ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းအဖြစ် တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-156 </p><hr> <h3>ကာဠုဒါယီ၏ ဘုရားပင့်ဂါထာ-၆၀</h3> <p>“ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်မြို့ ကြွရန် အခါမဟုတ်သေး၊ နွေဦးပေါက်အခါ တောပန်းများပွင့်၍ မြေအပြင်သည် မြက်သစ်ပင်တို့ဖြင့် စိမ်းရွှင်နေမှ နေပြည်တော်ကြွရန် အချိန်တန်မည်” ဟု ကြံကာ စောင့်ဆိုင်းနေသည်၊ တပေါင်းလပြည့် ရောက်လာမှ “မြတ်စွာဘုရား၊ ဤအခါသည်ကား မအေးလွန်းသလို မပူလွန်းလှပါ၊ အာဟာရ ရှားပါး ဆာလောင်ခြင်းမှလည်း ကင်းပါသည်ဘုရား၊ မြေအပြင်သည် စိမ်းစိုသောမြက်တို့ဖြင့် စိမ်းရွှင်သော အခါဖြစ်၍ နေပြည်တော်သို့ ကြွရန် အခါတန်ပါပြီဘုရား” စသည်ဖြင့် ဂါထာ ၆၀-သီကုံးကာ ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်ကြွဖို့ လျှောက်ထားသည်၊ ဘုရားရှင်လည်း လက်ခံတော်မူကာ ရဟန်း ၂-သောင်း ခြံရံလျက် မနှေးမမြန်သော ကြွခြင်းဖြင့် ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်ကာဠုဒါယီ၏ အကျိုးဆောင်ချက်များ</h3> <p>ဘုရားရှင်ကြွမြန်းတော်မူလျှင်ပင် ဥဒါယီမထေရ်သည် “သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးအား အသိပေးသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ မင်းနန်းတော်၌ ထင်ရှားပေါ်ပြတော်မူသည်၊ မင်းကြီးသည် မထေရ်ကိုမြင်၍ နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်စွာ သူမြတ်များအား နေရာပလ္လင်တော်မှာထိုင်စေပြီး မိမိအတွက် ပြင်ဆင်ထားသော ဘောဇဉ်များကို သပိတ်အပြည့် ဆက်ကပ်သည်။</p> <p>ဥဒါယီက ထ၍ ပြန်ကြွမည့်အမူအရာပြရာ “ထိုင်ဘုဉ်းပေးပါ” ဟု လျှောက်သည်၊ “ဘုရားထံတော်ပြန်၍ ဘုဉ်းပေးမည်” ဟု မိန့်ရာ “ဘုရားဘယ်မှာနည်း” ဟု မေးသဖြင့် “ရဟန်းတော် ၂-သောင်း ခြံရံကာ ခမည်းတော် ဖူးမြင်ဖို့ ကြွလာနေပါပြီ” ဟု ကြားသိရသည်၊ “ဤဆွမ်းကို အရှင်ဘုရား ဘုဉ်းပေးပြီးမှ တပည့်တော်၏ သားတော်ဘုရား ဤမြို့ရောက်သည့်တိုင်အောင် သားတော်ဘုရားဖို့ ဆွမ်းကို နန်းတော်မှ ယူဆောင် ဆက်ကပ်တော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်ထားမှ ဥဒါယီ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးသည်။</p> <h3>အာကာသယာဉ်နှင်နှင် ကောင်းကင်ကသွားသော သပိတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်အတွက် ဆွမ်းကိုယူပြီးလျှင် တရားဟောကြားရာ ဘုရားရှင်ကို မဖူးမြင်ရခင်ပင် တနန်းတော်လုံး ကြည်ညိုသဒ္ဓါ ဖြစ်ပွားကြသည်၊ လူအားလုံး မြင်စဉ်ပင် သပိတ်ကို ကောင်းကင်မှ လွှတ်လိုက်ပြီး ကိုယ်တော်တိုင် ကောင်းကင်သို့ ပျံတက်ကာ ဆွမ်းယူလျက် ဘုရားလက်တော်၌ ဆက်ကပ်သည်၊ ထိုဆွမ်းကို ဘုရားရှင် ဘုဉ်းပေးတော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဥဒါယီသည် ယူဇနာ ၆၀-ခရီးကို တနေ့တယူဇနာမျှကြွတော်မူသော ဘုရားရှင်အား နေ့တိုင်းပင် မင်းကြီးနန်းတော်မှဆွမ်းကို ယူဆောင်ဆက်ကပ်သည်၊ ဤသို့ ဘုရားရှင်ကို မဖူးရခင်ပင် ဆွေမျိုးအားလုံးကို ကြည်ညိုစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-157 <hr> ၈။ အနာရောဂါကင်းသူတို့တွင် ဗာကုလသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ဈာန်ရရသေ့ ဘုရားနှင့်တွေ့ပေမယ့် ကျောင်းမစွန့်နိုင်</h3> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် တသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း အနောမဒဿီ ဘုရားမပွင့်မီ ပါရဂူပုဏ္ဏားဖြစ်ကာ ဗေဒင်၏ အနှစ်သာရကို မမြင်ရကား “တမလွန်အကျိုးရှာမှီးမည်” ဟုကြံပြီး တောင်ခြေ၌ ရသေ့ရဟန်းပြုသည်၊ အဘိညာဉ် သမာပတ် အပြည့်အစုံရကာ ဈာန်၌မွေ့လျော်နေသည်။ အနောမဒဿီဘုရားပွင့်လာ၍ သံဃာနှင့်တကွ ဒေသစာရီ ကြွချီရာ “ရတနာ ၃-ဖြာဖြစ်လာပြီ” ဟု ကြား၍ ရသေ့သည် ဘုရားထံတော်ရောက် တရားနာ၍ သရဏဂုံတည်သည်၊ မိမိသင်္ကန်း ကျောင်းနေရာ မစွန့်နိုင်သော်လည်း မပြတ်ပင် ဘုရားဖူး တရားနာသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်လေနာ တောဆေးဖြင့် ရသေ့ကုသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်လေနာရောဂါဖြစ်ချိန် ရသေ့လာ၍သိသဖြင့် “ငါကုသိုလ်ပြုချိန်တန်ပြီ” ဟုကြံကာ တောင်ခြေပြန်၍ ဆေးဝါးဖော်စပ်ယူလာပြီး အလုပ်အကျွေးရဟန်းမှတဆင့် လှူဒါန်းခဲ့သည်၊ ဆေးကိုသုံးဆောင်စဉ် ဘုရားလေနာငြိမ်းပျောက်သည်၊ ဘုရားရှင်ကျန်းမာသောအခါ ရသေ့သည် ဘုရားထံသွားပြီး “တပည့်တော်ဆေးဖြင့် ဘုရားရှင်ကျန်းမာတော်မူသည်၊ ဤကောင်းမှုကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ နွားနို့တကြိမ်ညှစ်ကာလမျှ တပည့်တော်ကိုယ်မှာ ရောဂါမဖြစ်ပါစေသား” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <p>ရသေ့သည် ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်ပြီး တသင်္ချေကာလပတ်လုံးလူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်ကာ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>အဆိပ်ပွင့် လေယူလာ၍ သံဃာများ ရောဂါရ</h3> <p>ဝိပဿီဘုရားပွင့်လာချိန် ဗန္ဓုမတီပြည် ပုဏ္ဏားဖြစ်၍ ရသေ့ရဟန်းပြု ဈာန်ရကာ တောင်ခြေ၌နေသည်၊ ဝိပဿီဘုရားပွင့်လာ၍ သံဃာ ၆-သန်း ၈-သိန်းနှင့် ဗန္ဓုမတီပြည် ခေမမိဂဒါဝံ့တော ခမည်းတော် ဗန္ဓုမမင်းကြီးကို ချီးမြှောက်နေစဉ် ရသေ့သည် ဘုရားထံလာတရားနာပြီး သရဏဂုံတည်သည်၊ မိမိရသေ့ဘဝ မစွန့်နိုင်သော်လည်း မပြတ်လာ၍ ဘုရားပြုစုသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နှင့် အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူကိုထား ကြွင်းသံဃာများအားလုံး ဟိမဝန္တာရှိ အဆိပ်ပင်များပွင့်ကြသဖြင့် ထိုမှတိုက်ခတ်လာသော လေအတွေ့ကြောင့် ခေါင်းကိုက်ရောဂါဖြစ်နေကြ၍ ခေါင်းမြီးခြုံ လျောင်းနေကြစဉ် ရသေ့ရောက်လာ၍ရောဂါကိုမေးရာ “အဆိပ်မျက်ပွင့်ရောဂါ” ဟု ဖြေကြသည်၊ ရသေ့သည် “ကာယဝေယျာဝစ္စပြု၍ ကောင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-158 <hr> မှုဖြစ်ချိန်အခါ” ဟု ကြံကာ မိမိအာနုဘော်ဖြင့် ဆေးများစုဆောင်းဖော်စပ်၍ လှူသည်၊ ရဟန်းတော်များ ရောဂါလည်း ခဏချင်း ပျောက်ကင်းသွားသည်။</p> <h3>အိမ်သည် သံသရာမှာ လိုက်မလာ</h3> <p>ရသေ့သည် ဗြဟ္မာ့ပြည်ဖြစ်ကာ ၉၁-ကမ္ဘာပတ်လုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီမြို့သား အိမ်ထောင်သည်ဖြစ်၍ အိမ်မခိုင်သဖြင့် အိမ်ဆောက်ရန် လက်သမားများနှင့် ပစ္စန္တရစ်သို့ သစ်ရှာသွားရာ လမ်း၌ ကျောင်းတိုက်အိုကြီးကို မြင်၍ “ငါ့အိမ်ကိစ္စ နေပေစေဦး၊ ထိုအိမ်သည် ငါနှင့်အတူ သံသရာလိုက်လာမည်မဟုတ်၊ ကုသိုလ်တခုပြု၍ ငါနှင့်အတူ သံသရာမှာလိုက်ပါမည့် ကုသိုလ်ကိုသာ လက်ဦး ပြုသင့်သည်” ဟုကြံပြီး လက်သမားများနှင့်အတူ သစ်အဆောက်အဦကို တောမှယူစေ၍ ထိုကျောင်းတိုက်၌ ဥပုသ်ကျောင်းဆောင်အသစ် ဆောက်လုပ်စေသည်။</p> <p>ဆွမ်းစားဆောင်၊ မီးဖိုဆောင်၊ စင်္ကြံဆောင်၊ ချွေးအောင်းရုံနှင့် ကပ္ပိယကုဋီ၊ ဝစ္စကုဋီ၊ ဆေးပေးဆောင်များကိုလည်း အသစ်ဆောက်လုပ်ပေးစေကာ သံဃာတော်များအတွက် အတွင်းစားဆေး၊ သောက်ဆေး၊ အပြင်လိမ်းဆေး၊ ရှူဆေးစသော ဆေးအမျိုးစုံကိုလည်း စီစဉ်ထားရှိ လှူဒါန်းသည်။<br> ၂-ဘက်မိဘ ကျွေးမွေးရသလို ၂-သက်ပြန်ပြောင်း ဝမ်း၌အောင်းသည်<br> ဗုဒ္ဓန္တရ အသမ္မေယျတကပ်လုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ကာ ငါတို့ဘုရား မပွင့်မီပင် ကောသမ္ဘီသူဌေးအိမ်၌ သန္ဓေယူသည်၊ ယင်းအချိန်မှစ၍ ထိုသူဌေးအိမ်သည် ထိပ်တန်းအကျဆုံး ကျော်စောထင်ရှား၍ လာဘ်ပေါများသည်၊ သားဖွားပြီးသော် မိခင်က “ငါ့သားသည် ဘုန်းကံကြီးမား ကောင်းမှုများသူ ဖြစ်သည်၊ ငါ့သား အသက်ရှည်ကြာ အနာကင်းနေသမျှ ငါတို့ကို စည်းစိမ် ပေးမည့် သားပဲ၊ မွေးနေ့ယမုနာမြစ်ရေချိုးလျှင် ရောဂါကင်းကုန်သည်” ဟု ကြံပြီး မြစ်သို့ရေချိုးရန် ပို့သည်။</p> <p>(၅-ရက်သားရှိမှ ဦးခေါင်းဆေး၍ မြစ်ရေကစားဖို့ မြစ်ဆိပ်ပို့သည်ဟုလည်း မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင်များ မိန့်ကြ၏။) ယမုနာမြစ်၌ အထိန်းတော်က ကလေးငယ်ကို ငုပ်ချည် ပေါ်ချည် ရေကစားစဉ် ငါးကြီးတကောင်သည် ကလေးကိုမြင်၍ အစာထင်ကာ ပါးစပ်ဟလာသည်၊ ကလေးကို အထိန်းတော်စွန့်အပြေး ငါးကြီးက ပြေးလာ၍ မျိုချသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-159 </p><hr> <h3>ဘုန်းရှိသူမှာ ဖြစ်ရာဘဝ ချမ်းသာရ</h3> <p>ဘုန်းရှိသူမှန်သမျှ ဒုက္ခမရောက်ပါ၊ အိမ်ခန်းတွင်းဝင် အိပ်ရသလိုပင် ဖြစ်သည်။ (ရလတ္တံ့ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၏ အာနုဘော်ကြောင့် သူငယ် မသေပါ၊ ဣဒ္ဓိ ၁၀-မျိုးတွင် ဉာဏဝိပ္ဖါရိဒ္ဓိခေါ်သည်။) သူငယ်၏တန်ခိုးကြောင့် မီးလျှံရဲရဲ သံတွေခဲကို မျိုချမိသလို ပူလောင်ကာ ငါးကြီးသည် ယူဇနာ-၃၀ တဟုန်တိုးပြေးပြီး ဗာရာဏသီ တံငါသည်၏ပိုက်တွင်း ဝင်သည်။</p> <p>ငါးကြီးများကား ပိုက်မိရုံဖြင့်မသေ၊ သတ်မှသေသော်လည်း ဤငါးကြီးကားသူငယ်ဘုန်းရှိန်ကြောင့် ပိုက်မှထုတ်လျှင်ပင် အလိုလိုသေသည်၊ တံငါသည်များ ငါးကြီးရလျှင် ခွဲစိတ်ပြီး ရောင်းချမြဲဖြစ်သော်လည်း ထိုငါးကြီးကိုမူ သူငယ်၏ဘုန်းရှိန်ကြောင့် မခွဲမစိတ်ဘဲ တကောင်လုံးကို ထမ်းပိုးဖြင့်ထမ်းကာ “တထောင်ပေးလျှင် ရမည်” ဟု ဆိုကာ မြို့တွင်းလည်ရောင်းကြ၏၊ မည်သူမျှ မဝယ်နိုင်ပေ။</p> <h3>သားကိုရလျှင် ကြည်ရွှင်မိဘမှာ ရောင်းရသည်</h3> <p>သားသမီးမရှိသော ကုဋေ ၈၀-သူဌေးအိမ်တံခါးရောက်မှ ဝမ်းသာရသည်၊ သူဌေးကတော်သည် အခြားနေ့များမှာ ငါးမစီမံသော်လည်း ထိုနေ့၌ကား ပျဉ်ချပ်ပေါ်တင်၍ ကိုယ်တိုင်ခွဲစိတ်သည်၊ ငါးခွဲလျှင် ဝမ်းဘက်မှ ခွဲစိတ်ကြသော်လည်း သူဌေးကတော်ကား ကျောဘက်မှခွဲရာ ငါးဝမ်း၌ ရွှေလိုဝင်းသော သူငယ်ကိုတွေ့၍ “ငါ့မှာ သားရပြီ” ဟု ရွှင်မြူးပြောဆိုကာ ကလေးကိုယူ၍ သူဌေးထံ သွားသည်။ သူဌေးသည် ချက်ချင်းပင် မြို့တွင်းစည်လည်စေကာ သူငယ်ခေါ်၍ မင်းထံသွားပြီး “ငါးဝမ်းမှ သူငယ်ရကြောင်းနှင့် မည်သို့ပြုရမည့်အကြောင်း” လျှောက်ထားရာ “ဤကလေး ဘုန်းရှိ၍သာ ငါးဝမ်းတွင်း၌ ရောဂါကင်းရသည်၊ သင်ပင် မွေးကျွေးလော့” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ကောသမ္ဘီမိဘရင်းအိမ်ကလည်း “ငါးဝမ်းတွင်းက ကလေးတဦးကို ဗာရာဏသီသူဌေးအိမ်တအိမ်က ရသည်” ဟု ကြား၍ လိုက်လာကြသည်၊ ကလေးကို ဝတ်စားတန်ဆာဆင်လျက် ချော့မြူနေသည်ကို မိခင်ရင်းကမြင်ရာ “ဤသူငယ် တကယ် ချစ်စရာပါပဲ” ဟု ပြောဆိုချီယူကာ ပကတိအဖြစ်မှန်ကို ကျွေးမိခင်အား ပြောပြလိုက်သည်။</p> <h3>မိခင် ၂-ဖြာ သားတဦး</h3> <p>ကျွေးမိခင်က “ကျွန်မသားပါ” ဆိုရာ မွေးမိခင်က “သင်ဘယ်ကရပါသလဲ” ဟု မေးသည်တွင် ငါးဝမ်းတွင်းမှရကြောင်း ပြောပြလိုက်သည်၊ “ဒီလိုဆိုလျှင် သင့်သားမဟုတ်၊ ကျွန်မသားပါ” ဟု မွေးမိခင်က ဆိုရာ “သင်ဘယ်ကရပါသလဲ” ဟု ကျွေးမိခင်က ပြန်မေးရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-160 <hr> တွင် “ကျွန်မ ၁၀-လတိုင်တိုင် ဝမ်းဖြင့်လွယ်၍မွေးရာ သားကို ယမုနာမြစ်၌ ရေကစားစဉ် ငါးကြီး မျိုသွားသည်” ဟု ပြည့်စုံစွာ ပြောပြသည်။</p> <p>ကျွေးမိခင်က “သင့်သားကို တခြားငါးမျိုသွားပါလိမ့်မည်၊ ဤကလေးက ငါးဝမ်းမှရတဲ့ ကျွန်မသားပါ” ဟု မိခင် ၂ ဦး အငြင်းပွားပြီး ဗာရာဏသီမင်းထံ သွားကြသည်၊ မင်းက “ကောသမ္ဘီမိခင်ကို ဆယ်လလွယ် မွေးရသူဖြစ်၍ မိခင်မဟုတ်ဟု မဆုံးဖြတ်နိုင်၊ ငါးဝယ်ကြလျှင် အူ အသည်း စသည်တို့ကို အပြင်ထုတ်ပြီးမှ ဝယ်ယူရိုးမရှိ၊ အတွင်းသားပါ ဝယ်ယူရိုးဖြစ်သောကြောင့် ငါးဝမ်းတွင်း၌ ရအပ်ရကား ဗာရာဏသီမိခင်ကိုလည်း မိခင်မဟုတ်ဟု မဆုံးဖြတ်နိုင်။</p> <p>“သူငယ်သည် ကောသမ္ဘီမိဘများ၏ အော်ရသသား၊ ဗာရာဏသီမိဘများ၏ ဒိန္နကသားဖြစ်သောကြောင့် ၂-ဘက်မိဘ ၂-အိမ်လုံး၏ အမွေခံသား ဖြစ်စေ” ဟု ဆုံးဖြတ်ချက်ချသည်၊ ထိုအချိန်မှစ၍ သားဘုန်းရှိန်ကြောင့် ၂-အိမ်လုံးသည် ထိပ်တန်းအကျဆုံး လာဘ်ပေါများ၍ ကျော်စောထင်ရှားသည်၊ “၂ ဘက်မိဘ ၂-အိမ်လုံးက ကြီးပြင်းစေအပ်သောကြောင့် ဗာကုလသူဌေးသား” ဟု အမည်မှည့်ကြသည်။</p> <h3>ပြည့်စုံချမ်းသာ ကောင်းကျိုးဖြာ</h3> <p>သိတတ်သောအရွယ်သို့ ရောက်လာသော သားအတွက် ၂-မြို့လုံး၌ စံအိမ်ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်စီ ဆောက်ကြစေကာ ကချေသည်မများစွာတို့ကို ဖျော်ဖြေခစား စေကြသည်၊ တမြို့မှာ ၄-လသာ နေရ၏၊ ၄-လပြည့်လျှင် လှေပေါင်းချုပ်တို့၌ မဏ္ဍပ်ဆောက်စေ၍ ထိုမဏ္ဍပ်၌ ကချေသည်များနှင့်အတူ သားကို အခြားမြို့သို့ တင်ပို့ကြသည်။</p> <p>လမ်းခရီး၌ ၄-လကြာရာ နွေပိုင်း ၂-လအချိန်ဝယ် မူလမြို့မှ ကချေသည်မများ ပို့ပေးပြီး ပြန်ကြရ၍ နောက်ပိုင်း ၂ လတွင် ရောက်မည့်မြို့မှ ကချေသည်များ လာရောက်ကြိုဆို ခေါ်ဆောင်သွားကြရသည်။ ထိုမြို့မှာလည်း ၄-လ နေ၍ ခရီးတဝက်ထိ ပြန်ပို့ကြရ၏၊ ဤသို့ စည်းစိမ်ခံစားစဉ် ဗာကုလအမျိုးသား အသက် ၈၀-ပြည့် လာပေပြီ။</p> <h3>ပါရမီရှင်အစစ် စည်းစိမ်မယစ်ပါ</h3> <p>ထိုအချိန် ငါတို့ဘုရား ပွင့်တော်မူပြီး၍ ဓမ္မစကြာဟောကာ ဒေသစာရီကြွချီ၍ ကောသမ္ဘီပြည် (ဗာရာဏသီဟု မဇ္ဈိမဘာဏကမထေရ်များ မိန့်ကြ) သို့ကြွလာစဉ် ဗာကုလသူဌေးသည် “ဘုရားရှင်ကြွလာပြီ” ကြား၍ ပန်းနံ့သာများစွာယူလျက် ဘုရားထံတော် ရောက်ရှိကာ တရားနာရသဖြင့် သဒ္ဓါလုလု ရဟန်းပြုတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-161 <hr> အရှင်ဗာကုလသည် ပုထုဇဉ်အဖြစ် ၇-ရက်သာနေရပြီး ၈-ရက်မြောက်၌ သပ္ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။ အရှင်မြတ်၏ လူ့ဘဝက အလုပ်အကျွေး အမျိုးသမီးများသည် ဆိုင်ရာမြို့ မိဘများထံပြန်ကာ သင်္ကန်းများချုပ်လုပ် ပို့လှူကြသဖြင့် ကောသမ္ဘီမြို့မှ ပို့သောသင်္ကန်း ၁၅-ရက်၊ ဗာရာဏသီမှ ပို့သော သင်္ကန်း ၁၅-ရက် ဝတ်ရုံတော်မူရသည်၊ ၂-မြို့လုံးမှာဖြစ်သော အမွန်အမြတ် ပစ္စည်းမှန်သမျှ အရှင်ဗာကုလထံသို့သာ ပို့လှူကြသည်။</p> <h3>ဆေးကုသိုလ်ရှင် ရောဂါစင်</h3> <p>အရှင်ဗာကုလ၏ နှစ်ပေါင်း ၈၀-လူ့ဘဝမှာ လက်နှစ်ချောင်းနှင့် နံ့သာခဲယူပြီး နမ်းရှူသည့်အချိန် (နံ့သာတရှူချိန်) မျှသော်မှလည်း တစုံတရာ ရောဂါမဖြစ်ဖူးပါ၊ အသက် ၈၀-ပြည့်သော နှစ်မှာ ချမ်းသာစွာ ရဟန်းဖြစ်ရပြီး ရဟန်းဝါ ၈၀ (အသက်တော် ၁၆၀) အတွင်းမှာလည်း ရောဂါအနည်းငယ်မျှမဖြစ်၊ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ ဘယ်အရာမှ မချို့တဲ့ပေ။</p> <p>အရှင်ဗာကုလ ပရိနိဗ္ဗာန်စံကာနီး လူ့ဘဝမိတ်ဆွေဟောင်း အစေလကဿပအား ကိုယ်စိတ် ၂-ဖြာချမ်းသာမှုနှင့်စပ်၍ ဗာကုလသုတ် (မဇ္ဈိမနိကာယ် ဥပရိပဏ္ဏာသ) ကို ဟောပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်ဗာကုလ၏ အံ့ဩဖွယ်ရာ ဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ အရှင်ဗာကုလနေစဉ် လူ့ဘဝမိတ်ဆွေ အစေလကဿပ (အဝတ်မခြုံသော ကဿပ) သည် အရှင်ဗာကုလထံ လာပြီး ရဟန်းဝါကိုမေးရာ “ငါရဟန်းပြုသည်မှာ နှစ်ပေါင်း ၈၀-ရှိပြီ” ဟု ဖြေတော်မူသဖြင့် “ဤနှစ် ၈၀-အတွင်း အကြိမ်မည်မျှမေထုန်မှီဝဲဖူးပါသနည်း” ဟု မိစ္ဆာသမားပီပီ ရိုင်းပျစွာမေးသည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်ဗာကုလက မိမိ၏ အံ့ဖွယ်တို့ကို အောက်ပါအတိုင်း မိန့်ကြားသည်။ ငါ့ရှင်၊ ငါ့ကို ယခုလိုရိုင်းပျစွာ မမေးသင့်၊ ဤနှစ် ၈၀-အတွင်း ကာမဂုဏ်နှင့်စပ်သော အမှတ်သညာ ဘယ်နှစ်ခါဖြစ်ဖူးသနည်း ဟုသာ မေးသင့်သည်၊ ရဟန်းဘဝ အနှစ် ၈၀-အတွင်း ကာမသညာ တခါမျှ မဖြစ်ဖူးပါ၊ ဖျက်ဆီးလိုမှု ညှဉ်းဆဲလိုမှုနှင့် စပ်သော အမှတ်သညာများလည်း မဖြစ်ဖူးပါ။</p> <p>ကာမဂုဏ်နှင့်စပ်သော ကြံစည်မှု၊ သူတပါးအား ဖျက်ဆီးလိုမှု၊ ညှဉ်းဆဲလိုမှုနှင့် စပ်သော ကြံစည်မှုများလည်း မဖြစ်ဖူးပါ၊ ဆွေမျိုးမတော်သူ လှူသည့် သင်္ကန်းမခံယူဖူးပါ၊ သင်္ကန်းပြုရန် ပိတ်ကို ဓားဖြင့်ဖြတ်ခြင်း၊ ချုပ်ခြင်း၊ ဆိုးခြင်း မပြုဖူးပါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-162 <hr> ပင့်ဆွမ်းမစားဖူးသလို ပင့်ဖိတ်ရန်လည်း မတောင့်တဖူးပါ၊ အိမ်တံစက်မြိတ်အတွင်း မထိုင်ဖူး၍ မြို့ရွာတွင်း ဆွမ်းမစားဖူးပါ၊ မာတုဂါမကို မိန်းမအမှတ်ဖြင့် မကြည့်ဖူး၊ တရားမဟောဖူးပါ။ ရဟန်းမိန်းမကျောင်းမသွားဖူး၊ တရားမဟောဖူးပါ။</p> <p>ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ နိဿယဆရာ မလုပ်ဖူးသလို အလုပ်အကျွေး ရှင်သာမဏေတပည့် မထားဖူးပါ၊ ဆပ်ပြာတိုက်၍လည်းကောင်း၊ ရေချိုးခန်း၌လည်းကောင်း ရေမချိုးဖူးပါ၊ မည်သူ့ကိုမျှ နင်းနှိပ်မခိုင်းဖူးပါ၊ နွားနို့တညှစ်ချိန် ရောဂါမဖြစ်ဖူးဘဲ သျှိသျှားသီးဆေးကိုမျှ မစားဖူးပါ။</p> <p>အမှီနှင့်မအိပ်ဖူးသလို လဲလျောင်း၍လည်း မအိပ်ဖူးပါ၊ ရွာနီးကျောင်းမှာ ဝါမဆိုဖူးပါ၊ ရဟန်းပြုပြီး ၇-ရက်မျှသာ ပုထုဇဉ်အဖြစ်ဖြင့် တိုင်းပြည်ဆွမ်းကို စားရပြီး ၈-ရက်မြောက်၌ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်သည်ဟု အံ့ဖွယ်များကို မိန့်ကြားသည်။</p> <p>အရှင်ဗာကုလကြောင့် ဤအံ့ဖွယ်များကို ကြား၍ အစေလကဿပက ရဟန်းပြုလိုကြောင်း လျှောက်ရာ မိတ်ဆွေကျွတ်တမ်းဝင်စေရန် အခြားမထေရ်တပါးထံလွှတ်၍ ရဟန်းပြုစေသည်၊ ယင်းအရှင်လည်း တရားအားထုတ်ရာ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>အရှင်ဗာကုလသည် သံကောက်-သော့ယူပြီး ကျောင်းစဉ်သွားကာ သူပရိနိဗ္ဗာန်စံတော့မည်ဖြစ်ကြောင်း လျှောက်ထားသည်၊ သံဃာစုမိသော် “ငါအသက်ရှိစဉ် ငါ့အတွက် မည်သူမျှ တာဝန်မတက်စေရသလို ပရိနိဗ္ဗာန်စံသောအခါလည်း မတက်စေရ” ဟု ကြံလျက် တေဇောကသိဏဈာန်ဝင်စားပြီး သံဃာ့အလယ်မှာ ထိုင်လျက်ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်တော်မူသည်။ ဝင်စံလျှင်ပင် ခန္ဓာကိုယ်မှ တေဇောဓာတ်လောင်ကျွမ်းကာ မုလေးပန်းရုံအဆင်းရှိ ဓာတ်တော်မျှသာ ကြွင်းတော့သည်။</p> <h3>၉။ နေခဲ့ဖူးသော ရှေးခန္ဓာအစဉ်ကို အောက်မေ့နိုင်သူတို့တွင် သောဘိတသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>အသညသတ်မှ ရောက်လာသော အရှင်မြတ်</h3> <p>အရှင်မြတ်သည် ရှေးဖြစ်ဟောင်းကို အောက်မေ့သောအခါ ကမ္ဘာ ၅၀၀-အသညသတ်ဘဝ ရုပ်ပဋိသန္ဓေကို ကောင်းကင်၌ ခြေရာပြသကဲ့သို့ နည်းဟူ၍ သိတော်မူသောကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်ရသည်။ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သောဘိတပုဏ္ဏားဖြစ်ကာ ရဟန်းပြု ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-163 <hr> အရှင်မြတ်သည် ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ် (ရှေးဖြစ်ဟောင်းသိသောဉာဏ်) ၌ လေ့လာမှုများသည့် အားလျော်စွာ အစဉ်သဖြင့် မိမိဖြစ်ရာဘဝကို အောက်မေ့လတ်သော် ယခုနောက်ဆုံး ပစ္ဆိမဘဝ ပဋိသန္ဓေကိုမြင်၍ (အရှင်ကား အသညသတ်မှ ဤလူ့ဘဝရောက်လာခဲ့ရာ ဒုတိယအသညသတ်ဘဝကိုမမြင်ဘဲ) တတိယဘဝ စုတိကိုသာ မြင်တော်မူသည်။ “သတ္တဝါများ သံသရာဝဋ်မှာ ခန္ဓာမဖြစ်သည် မရှိကြောင်း ဘယ်လိုနည်း” ဟု ဆင်ခြင်သောအခါ နည်းအားဖြင့် အသညသတ်ဘဝဖြစ်ရမည်ဟု ဆုံးဖြတ်ချက်ချနိုင်သည်၊ ထိုကိုအကြောင်းပြု၍ ဧတဒဂ်အရာ ဘုရားရှင်ထားတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀။ ဝိနည်းကိုဆောင်သူတို့တွင် ဥပါလိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ဘုရားဉာဏ်နှင့် နှီးနှောဆုံးဖြတ်နိုင်သည်</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ဘုရားထံတော်မှ ကမ္မဋ္ဌာန်းနာယူပွားများ၍ ရဟန္တာဖြစ်သကဲ့သို့ ဘုရားထံတော်မှပင် ဝိနည်းပိဋက သင်ယူရသည်၊ ဝတ္ထု ၃-မျိုးကို သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်နှင့် နှီးနှောဆုံးဖြတ်နိုင်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရသည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဆတ္တာသည် ဥပါလိဖြစ်လာကာ ဘဒ္ဒိယ၊ အနုရုဒ္ဓ၊ ကိမိလ၊ ဘဂု၊ အာနန္ဒာ၊ ဒေဝဒတ္တ သာကီဝင်မင်းသား ၆-ဦးတို့ကို ဆံမုတ်ဆိတ်သုတ်သင် တန်ဆာဆင်ပေးရသည်။</p> <h3>ကျေးဇူးရှိ၍ ဥပါလိအရှင်ကို တောကျောင်းမနေစေချင်</h3> <p>ဘုရားရှင် အနုပိယသရက်ဥယျာဉ်၌ သီတင်းသုံးစဉ် အထက်ပါမင်းသား ၆ ဦးတို့နှင့်အတူ ရဟန်းပြုသည်။ အရှင်ဥပါလိက ဘုရားထံတော် ကမ္မဋ္ဌာန်းတရား နာယူပြီး တောကျောင်းသွားနေဖို့ ခွင့်တောင်းရာ “ချစ်သား၊ သင် တောကျောင်းမှာနေလျှင် ဝိပဿနာဓူရသာ တိုးတက်လိမ့်မည်၊ ငါဘုရားထံနေလျှင် ဂန္ထဓူရနှင့်တကွ ၂-ပါးလုံး ပြည့်စုံလိမ့်မည်” ဟု မိန့်သဖြင့် မသွားရတော့ဘဲ တရားအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်၊ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင်ပင် ဝိနည်းပိဋကအားလုံးကို သင်ကြားပို့ချပေးတော်မူသည်။</p> <p>နောက်ပိုင်းအချိန် ၃-ဝတ္ထုဆုံးဖြတ်တော်မူရာ ဘုရားရှင် ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်၊ ကုမာရကဿပဝတ္ထုကား လူ့ဘဝက ရလာသော ကိုယ်ဝန်ဖြစ်၍ မိခင်ဘိက္ခုနီမှာ အပြစ်မရှိကြောင်း စသည်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ပုံအကျယ်ပြပြီးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-164 <hr> ဘာရုကစ္ဆကဝတ္ထုကား- ဘာရုကစ္ဆကသင်္ဘောဆိပ်အရပ်သား ရဟန်းတပါးသည် “မယားဟောင်းကို မေထုန်မှီဝဲရသည်” ဟုအိပ်မက်မက်ရာ “ပါရာဇိကကျပြီ” ဟုယူဆပြီး ဘာရုကစ္ဆကမြို့အသွား အရှင်ဥပါလိနှင့် တွေ့၍ “အာပတ်မသင့်” ဟု ရဲရဲတောက်ဆုံးဖြတ်ပေးလိုက်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်မျိုး ယခင်က ဘုရားဆုံးဖြတ်ပြီး မရှိသော်လည်း အိပ်မက်၌ သုက်လွှတ်ခြင်းကြောင့် အာပတ်မသင့်မှုကို နည်းယူ၍ ဆုံးဖြတ်နိုင်ရကား ဘုရားရှင် ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <p>အဇ္ဇုကဝတ္ထုကား- ဝေသာလီပြည်၌ အရှင်အဇ္ဇုက၏ ဒါယကာရင်းတဦးမှာ သားနှင့် တူ ၂-ဦးရှိရာ ဒါယကာက အရှင်အဇ္ဇုကကို “ဤသူငယ် ၂-ယောက်တွင် ရတနာ ၁-ပါးကို ကြည်ညိုသူအား ဤဥစ္စာ၏ တည်နေရာကို မိန့်ကြားပါ” ဟု လျှောက်ထားပြီး ထိုဒါယကာ ကွယ်လွန်သွားသည်၊ တူသည်သာ အမူအရာနှင့် ညီသဖြင့် ဥစ္စာတည်ရာကို တူဖြစ်သူအားသာ ပြောကြားလိုက်သည်၊ တူဖြစ်သူသည် ထိုဥစ္စာစုဖြင့် အရောင်းအဝယ်ပြုရာ စီးပွားဖြစ်၍ ဒါနလည်းပြုသည်၊ သားဖြစ်သူသိ၍ အရှင်အာနန္ဒာအား “သားနှင့်တူ မည်သူက ဖခင်၏အမွေခံဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ သားသည်သာအမွေခံဟု မိန့်လျှင် သားဖြစ်သူက “အရှင်အဇ္ဇုကသည် တပည့်တော်တို့၏ ဥစ္စာစုကို တပည့်တော်အား မညွှန်ကြားဘဲ တူအားညွှန်ကြားပါသည်” ဟု လျှောက်လိုက်သည်။</p> <p><b>အရှင်အာနန္ဒာ၏ အမှားဝိနိစ္ဆယ</b>။ ။ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဖြစ်ရပ်စုံ မလေ့လာဘဲ “ထိုသို့ဖြစ်လျှင် အရှင်အဇ္ဇုက ပါရာဇိကကျပြီ” ဟု မိန့်ကြားလိုက်ရာ အရှင်ဥပါလိက “ဥစ္စာရှင်မှာသည့်အတိုင်း ပြောသူရဟန်းအား အဘယ်အာပတ် သင့်သနည်း” ဟု မေးသည်တွင် “ဒုက္ကဋ်မျှပင် မသင့်ကြောင်း” အရှင်အာနန္ဒာ လျှောက်ထားသဖြင့် “ဖြစ်ရပ်စုံမိန့်ကြားပြီး အရှင်အဇ္ဇုက အပြစ်မရှိ” ဟု ရဲရဲတောက် ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်လည်း အရှင်ဥပါလိအား ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၁။ ဘိက္ခုနီမများကို ဆုံးမတတ်သူတို့တွင် နန္ဒကသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>တစုပေါင်းတည်း ဘိက္ခုနီ ၅၀၀-တို့ကို အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်စေနိုင်သောကြောင့် ယင်းဧတဒဂ်ရသော အရှင်မြတ်ကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့သား ရဟန်းဖြစ်၍ တရားအားထုတ်ကာ ရဟန္တာဖြစ်ပြီး ရှေးဖြစ်ဟောင်းကိုသိသော ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်၌ အလေ့အလာများသည်။ တရားနာလာကြသူ ပရိသတ်အားလုံးတို့၏ စိတ်ကို ဆွဲဆောင်ကာ ဟောစွမ်းနိုင်သဖြင့် ဓမ္မကထိကအကျော် အရှင်နန္ဒက ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-165 </p><hr> <h3>မဟာသမယသုတ်ဆိုင်ရာ ရဟန္တာငါးရာ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ရောဟိဏီမြစ်ရေကြောင့် ရန်ပွားကြကုန်သော ကပိလနှင့် ကောလိယ သာကီဝင်များကို ရန်ငြိမ်းစေပြီး ၂၅၀-စီထွက်၍ ရဟန်းပြုကြရာတွင် မမွေ့လျော်မှု ဖြစ်လာကြသဖြင့် ထိုရဟန်း ၅၀၀-ခေါ်ပြီး ကုဏာလအိုင်ကြွကာ ကုဏာလဇာတ်တော်ကို ဟောကြားသည်။</p> <p>ထိုဇာတ်တော်ဖြင့် ရဟန်း ၅၀၀-သံဝေဂရပုံ သိတော်မူပြီး သစ္စာ ၄-ပါး ဟောကြားတော်မူရာ အားလုံး သောတာပန်တည်ကြသည်၊ နောက်ပိုင်း မဟာသမယသုတ်ဟောအပြီးတွင် ရဟန်းတော် ၅၀၀ လုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထိုအရှင်မြတ်များ၏ ဇနီးဟောင်း ၅၀၀-တို့သည် “ငါတို့ ယခုအခါ ဤနန်းတော်မှာ ဘာလုပ်ကြရတော့မှာလဲ” ဟု ဆိုကာ အားလုံးသဘောတူ မိထွေးတော် ဂေါတမီထံ ချဉ်းကပ်၍ ရဟန်းအဖြစ်တောင်းကြ၊ ရကြသည်။ ဤရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံးပင် လွန်ခဲ့သောဘဝက နန္ဒကမထေရ် မင်းသားဖြစ်စဉ် မိဖုရားများ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းများ မိမိကြောင့် အကောက်အထင် မရောက်စေချင်</h3> <p>ရဟန်းများက ရဟန်းမိန်းမများကို အလှည့်ကျ ဆုံးမဖို့ ဘုရားရှင် မိန့်ထားရာ အရှင်နန္ဒက အလှည့်ရောက်သော် ထိုရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံး ရှေးဘဝက မိမိ၏ ဇနီးများဖြစ်ခဲ့ပုံသိ၍ “ဤရဟန်းမိန်းမများအလယ် ထိုင်ကာ ဥပမာမျိုးစုံ အကြောင်းကုန်အောင် ထုတ်ဆောင်၍ တရားဟောနေသော ငါ့ကို ရှေးဖြစ်ဟောင်း အောက်မေ့နိုင်သည့် ရဟန်းတပါးမြင်သွားလျှင် ဤအတိတ်အကြောင်း ကြည့်ပြီး အရှင်နန္ဒကသည် ယနေ့ထိအောင် မောင်းမမိဿံတွေကို လက်မလွှတ်နိုင်သေးပါတကား၊ မောင်းမမိဿံ ခြွေရံပြည့်ဝ ဤအရှင်နန္ဒကသည် တင့်တယ်ပါပေစွ” ဟု အပြစ်တင်မည်ထင်သည်၊ ဤသို့လျှင် ဆင်ခြင်မိသောကြောင့် ကိုယ်တိုင်မသွား၊ အခြားရဟန်းတပါးကို ကြွစေသည်။</p> <p>ရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-တို့ကမူ အရှင်နန္ဒက၏ ဩဝါဒကိုသာ တောင့်တကြ၏၊ အကြောင်းကြောင့်ပင် ဘုရားရှင်က “ကိုယ့်အလှည့်ရောက်လျှင် တပါးသူ မစေလွှတ်ဘဲ ကိုယ်တိုင်သွား ဆုံးမပါ” ဟု မိန့်ရသည်၊ အရှင်နန္ဒကသည် မရှောင်နိုင်တော့ဘဲ ၁၄-ရက်နေ့ ဩဝါဒပေးပြီး၍ အာယတန ၆-ဖြာ ဒေသနာကိုဟောရာ ရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံး သောတာပန်တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-166 </p><hr> <h3>တင်ရှိကျေးဇူး ကူးလူးဆက်ဆံ မြတ်နိဗ္ဗာန်</h3> <p>ဘိက္ခုနီမများ ဝမ်းသာပြီး ဘုရားထံသွား၍ မိမိတို့ရအပ်သော ဂုဏ်ကို လျှောက်ကြားရာ ဘုရားရှင်က နန္ဒက၏ ထိုတရားဖြင့်ပင် ဘိက္ခုနီမများ ရဟန္တာဖြစ်မည်ကို မြင်တော်မူသဖြင့် “နောက်နေ့လည်း နန္ဒကထံသွား တရားနာကြ” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူလိုက်သည်၊ နောက်နေ့ အရှင်နန္ဒက၏ တရားနာအပြီးတွင် ရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထိုနေ့ပင် ဘိက္ခုနီမများ ဘုရားထံလာကြရာ တရားဒေသနာ၏ အကျိုးရှိပုံကို ဘုရားရှင်သိတော်မူရကား “မနေ့က နန္ဒက၏ တရားသည် ၁၄-ရက် လနှင့်တူ၍ ယနေ့ တရားသည် ၁၅-ရက်လနှင့်တူသည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး အရှင်နန္ဒကအား ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၂။ ဣန္ဒြေကို စောင့်စည်းသူတို့တွင် နန္ဒသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ကိလေသာမဖြစ်အောင် အသိဖြင့်ကြည့်သော အရှင်နန္ဒ</h3> <p>ဘုရားရှင်၏ တပည့်များအားလုံး ဣန္ဒြေစောင့်စည်းကြသော်လည်း နန္ဒထေရ်ကား အရပ် ၁၀-မျက်နှာ ကြည့်လိုရာကို သမ္ပဇည ၄-ပါးမပါဘဲ ကြည့်တော်မမူသောကြောင့် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်ရသည်။ အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>နောက်ဆုံးဘဝ ကပိလဝတ်ပြည် မဟာပဇာပတိဂေါတမီ၏သား နန္ဒမင်းသား ဖြစ်လာသည်၊ ဘုရားလောင်း သိဒ္ဓတ္ထကား အစ်မတော် မဟာမာယာဒေဝီက ဖွား၍ မိဘတူ မိကွဲ ၂ ရက် ၃-ရက်သာ ဘုရားလောင်းအောက် နန္ဒမင်းသားငယ်သည်၊ အရပ်တော်လည်း လက် ၄-သစ်မျှသာ နိမ့်၏၊ မယ်တော်ဘုရား နတ်ရွာလားသော် ဘုရားလောင်းကို မိထွေးတော်ဂေါတမီက ကိုယ်တိုင် နို့တိုက်မွေး၏၊ သားရင်း နန္ဒမင်းသားကိုမူ အထိန်းတော်များထံ ထားသည်။</p> <p><b>ယသော်ဓရာဟန် ပဓာန်သို့ထင်ရ</b>။ ။ ဘုရားလောင်း ဘုရားဖြစ်ကာ ဓမ္မစကြာဟောပြီး ရာဇဂြိုဟ်ကြွ သီတင်းသုံးပြီး၍ ကပိလဝတ်ပြည်သို့ ကြွသောအခါ ပထမဆုံးဖူးရလျှင်ပင် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး သောတာပန်တည်သည်၊ နောက်နေ့ နန်းတော်ကြွ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးတော်မူရာ နန်းတွင်းပရိသတ် အားလုံး ဘုရားရှင်အား ပူဇော်ရှိခိုးလာကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-167 <hr> ယသော်ဓရာမိဖုရားကား “ငါ့ကျေးဇူး အထူးရှိလျှင် ငါ့ထံအရှင့်သားကိုယ်တိုင် ကြွလာလိမ့်မည်၊ ကြွလာမှ ရှိခိုးမည်” ဟု တိုက်တွန်းသူများအား ပြန်ပြောပြီး ဘုရားထံမသွားပေ၊ ဘုရားရှင်သည် ခမည်းတော်နှင့် အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါးကို ခေါ်တော်မူပြီး ယသော်ဓရာအဆောင်သို့ ကြွတော်မူသည်၊ “ယသော်ဓရာ လိုသလိုရှိခိုးပါစေ၊ မတားရ” ဟုလည်း မိန့်ထားသည်၊ မင်းသမီးကညာ ၁၀၉၀ အပါအဝင် ကချေသည် မောင်းမ ၄-သောင်းသည် ဘုရားရှင်ကြွလာသည်ကြားလျှင်ပင် ယသော်ဓရာအမိန့်အရ အားလုံး ဖန်ရည်စွန်းသောအဝတ် ဝတ်ကြရ၏။ ဘုရားရှင်ကြွလာ၍ ထိုင်တော်မူလျှင် ယသော်ဓရာသည် အပြေးလာရောက်ပြီး ဘုရားရှင်၏ ဖမျက်တော် ၂-ဘက်ကို မိမိ လက် ၂-ဘက်ဖြင့် တအားကုန်ဆွဲဖက်ကာ ဖမိုးတော်ထက်၌ နဖူးတင်ပြီး အားပါးတရ ရှိခိုးသည်။</p> <h3>ခမည်းတော်က ချွေးမတော်ကျေးဇူး ချီးကျူး</h3> <p>ထိုအခါ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးက “သားတော်ဘုရား၊ သမီးယသော်ဓရာသည် သားတော် ဖန်ရည်စွန်းအဝတ်ဝတ်ပြီ ကြားချိန်ကစ၍ ဖန်ရည်စွန်းအဝတ် ဝတ်ခဲ့ပါသည်၊ ဆွမ်းတထပ်သာဘုဉ်းပေးကြောင်း ကြားလျှင်လည်း တထပ်သာစား၍ မြတ်သောနေရာ သားတော်စွန့်ပယ်လျှင်လည်း သမီးယသော်ဓရာသည် ကြိုးပြားညောင်စောင်း၌သာ အိပ်ခဲ့ပါသည်။</p> <p>ပန်းနံ့သာ ရှောင်ကြဉ်ပြီကြားလျှင်လည်း ရှောင်ကြဉ်ကာ သားတော် တောထွက်သွားသဖြင့် ဆွေတော်မျိုးတော်ထဲမှ မင်းညီမင်းသားများ၏ စောင့်ရှောက်လိုကြကြောင်း သဝဏ်လွှာမှန်သမျှကိုလည်း ငဲ့စောင်း၍မျှ မကြည့်ရှာသော ကျေးဇူးဂုဏ် အထူးရှိကြောင်း” လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က-</p> <p>“ခမည်းတော်အစောင့်အရှောက်ရှိပြီး ဉာဏ်ပညာရင့်လာသောယသော်ဓရာအဖို့ သူ့ကိုယ်သူ ထိန်းသိမ်းနိုင်သည်မှာ အံ့ဩဖွယ်မဟုတ်ပါ၊ ရှေးနုစဉ်အခါ ထိန်းသိမ်းသူမရှိပါဘဲ စန္ဒတောင်ခြေမှာ လှည့်ပတ်သွားလာပြီး သူ့ကိုယ်သူ ထိန်းသိမ်းနိုင်ခဲ့ပါသည်”</p> <p>ဟု မိန့်ကြားကာ စန္ဒကိန္နရီဇာတ်တော် ဟောကြားပြီးလျှင် နိဂြောဓာရုံကျောင်းတော် ပြန်ကြသည်။</p> <h3>မင်္ဂလာ ၅-ပါးထားခဲ့ရသော နန္ဒမင်းသား</h3> <p>၃-ရက်မြောက်သောနေ့၌ နန္ဒမင်းသားအား ၁။ မင်းသားငယ်၏ ဆံထုံးကိုဖြည်၍ အိမ်ရှေ့မင်း ဦးသျှောင်ထုံးမင်္ဂလာ၊ ၂။ အိမ်ရှေ့မင်းတံဆိပ်ပါသော ရွှေပြားနဖူးသင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-168 <hr> ကျစ်တပ်ဆင်ခြင်းမင်္ဂလာ၊ ၃။ အိမ်ရှေ့စံနန်းတော်အပ်ပွဲမင်္ဂလာ၊ ၄။ နှမတော် ဇနပဒကလျာဏီနှင့် ထိမ်းမြားခြင်းမင်္ဂလာ၊ ၅။ အိမ်ရှေ့ထီးဖြူတော် စိုက်ဆောက်အပ်နှင်းခြင်းမင်္ဂလာ ၅-မျိုး ကျင်းပရာတွင် ဘုရားရှင် နန်းတော်ကြွကာ မင်္ဂလာတရားဟောပြီးနောက် အပြန်တွင် နန္ဒမင်းသားကို သပိတ်ယူစေသည်။</p> <p>နန္ဒမင်းသားကို ရဟန်းပြုပေးလိုသဖြင့် ကျောင်းတော်သို့ ခေါ်လိုရကား ရွှေနန်းခန်းမဆောင်၌ သပိတ်ကိုယူရန်ဖြစ်သော်လည်း ဘုရားရှင်ပြန်မယူ၊ နန္ဒမင်းသားကလည်း ရိုသေလှသဖြင့် သပိတ်ပြန်ယူဖို့ မလျှောက်ပေ၊ စောင်းတန်းဦးရောက်လျှင် ပြန်ယူကောင်းပါရဲ့ဟု မင်းသားကြံစည်သော်လည်း ဘုရားရှင်က ပြန်မယူ၊ စောင်းတန်းရင်း အောက်ခြေ နန်းတော်ပြင်ပ မည်သည့်နေရာမှ ပြန်မယူသဖြင့် လိုက်ပါနေရသည်။</p> <h3>ချစ်သူ၏စကားဆိုလျှင် မေ့လို့ပင် မရပါ</h3> <p>သပိတ်ပိုက်လိုက်သော် နန္ဒမင်းသားကို ဇနပဒကလျာဏီမင်းသမီးမြင်သဖြင့် “အရှင့်သား၊ မြန်မြန်ပြန်ကြွခဲ့ပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ ထိုစကားကို ကြားယောင်ရင်း ကျောင်းတော်ရောက်သွားသည်။ “ရဟန်းပြုမည်လော” ဟု ဘုရားရှင်ကမေးရာ ဆန္ဒမရှိသော်လည်း ရိုသေလေးစားလှသဖြင့် “ပြုပါမည်” ဟု ဝန်ခံချက်အရ ရဟန်းပြုပေးလိုက်သည်။</p> <p>ရဟန်းဖြစ်ပြီးသော်လည်း ဇနပဒကလျာဏီမင်းသမီး၏စကားကိုသာ သတိရကာ အနီးလာရပ်နေသလိုဖြစ်ပြီး သာသနာ၌ မပျော်သဖြင့် ကျောင်းတိုက်အပြင်ဘက် ထွက်ပြေးသည်၊ ချုံဖုတ်သစ်ပင်တခုလောက်လန်လျှင်ပင် ဘုရားရှင်ရှေ့က လာရပ်နေသလို ဖြစ်၍ မီးထိကြက်တောင်ပမာ တွန့်ဆုပ်ပြီး မိမိနေရာ ပြန်ဝင်ရတော့သည်။</p> <p>“နန္ဒ အမေ့လွန်နေသည်၊ အပျင်းမဖျောက်နိုင်ရှာ၊ သူစိတ်ငြိမ်းချမ်းသွားအောင် ပြုသင့်သည်” ဟု ဘုရားရှင်ဆင်ခြင်တော်မူကာ “လာလော့၊ နတ်ပြည်အလည်သွားကြစို့” ဟု မိန့်ကြားသည်၊ “တန်ခိုးရှင်များမှ သွားနိုင်သောနေရာ တပည့်တော် ဘယ်သို့သွားမည်နည်း” ဟု နန္ဒကလျှောက်ရာ “သွားလိုစိတ်သင်ဖြစ်လျှင် သွား၍ နတ်ပြည်ကိုမြင်လိမ့်မည်” ဟု မိန့်ပြီး ဘုရားရှင်တန်ခိုးတော်ဖြင့် နတ်ပြည်သို့ ခေါ်ဆောင်တော်မူသည်။</p> <h3>တဏှာဟူသည် သာရာသို့ပါမြဲ</h3> <p>နတ်ပြည်မရောက်မီလမ်းကြား မီးလောင်သစ်ငုတ်တခု၌ နား နှာခေါင်း အမြီးများ မီးလောင်ထားသော မျောက်အိုမကို ပြတော်မူပြီး တာဝတိံသာသိကြားမင်းနေရာကို ကြည့်လျှင်ပင် သိကြားမင်း၏ပျော်တော်ဆက် နတ်သမီး ၅၀၀ ကို မြင်တော့သည်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-169 <hr> နတ်သမီးအာရုံကို မမှိတ်မသုံကြည့်နေသော အရှင်နန္ဒကို “ဤနတ်သမီးများနှင့် ဇနပဒကလျာဏီ မည်သူက မြတ်နိုးဖွယ်ရှိသနည်း” ဟု ဘုရားရှင်က မေးတော်မူရာ “နတ်သမီးများကိုထောက်ဆလျှင် ဇနပဒကလျာဏီသည် နား နှာခေါင်း ပြတ်ကျိုးသော အရုပ်ဆိုးမျောက်အိုမပမာ ထင်ရပါသည်ဘုရား” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“ရဟန်းတရားအားထုတ်သူများအတွက် ဤနတ်သမီးမျိုး အရမခက်ပါ” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ကြားရာ “တပည့်တော်အတွက် ဘုရားရှင် အာမခံလျှင် ရဟန်းတရား တပည့်တော် အားထုတ်ပါမည်ဘုရား” ဟု အရှင်နန္ဒက လျှောက်ထားသဖြင့် “ရွတ်ရွတ်ချွံချွံ ကြိုးစားလေ၊ သင့်အတွက် ပဋိသန္ဓေရှိသော အသေမျိုးဖြစ်လျှင် ဤနတ်သမီးများရဖို့ ငါဘုရား တာဝန်ယူ အာမခံသည်” ဟု မိန့်ကြားကာ လိုသမျှ လှည့်လည်သွားလာပြီး ဇေတဝန်ကျောင်းတော် ပြန်ကြသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓ၏ ပရိယာယ် နားလည် ခုမှ အရှင်နန္ဒ</h3> <p>ထိုအခါမှစ၍ နေ့ညမပြတ် အရှင်နန္ဒ အားထုတ်နေရာ ဘုရားရှင်ကလည်း ရဟန်းများကို “ရဟန်းတပါး နတ်သမီးများ လိုချင်၍ ဘုရားရှင်ကို အာမခံထား တရားအားထုတ်နေသည်ဟု နန္ဒနေရာ အနီးအပါး သွားပြောဆိုလှည့်လည်ကြ” ဟု မိန့်ကြားထားသည်။</p> <p>ရဟန်းတော်များသည် ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူတိုင်း အရှင်နန္ဒ ကြားလောက်ရာမှာ “နတ်သမီးများလိုချင်၍ တရားအားထုတ်သည်ဆိုလျှင် အရှင်နန္ဒသည် ကြေးစားရဟန်း ဖြစ်နေပါပေါ့လား၊ အဝယ်တော်ရဟန်း ဖြစ်နေပါပေါ့လား၊ ခိုခြေအဆင်းရှိသော နတ်သမီးများရဖို့ အရှင်နန္ဒအား ဘုရားရှင်က အာမခံပေးဆိုပါကလား” ဟု လှည့်လည်ပြောဆိုရာ အရှင်နန္ဒသည် ထိုစကားကိုကြား၍ “ဤကိုယ်တော်တို့ ငါ့ကို ရည်ရွယ်၍ ပြောင်နေကြသည်။ ငါ့အလုပ်မဟုတ်တော့ပြီ” ဟု ဆင်ခြင်မှုဖြစ်ကာ ဝိပဿနာပွားသဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ် ဆိုက်သွားသည်။</p> <h3>လောကဓံရှစ်ဖြာ ခံနိုင်လာဖို့ ကြိုးစားစို့</h3> <p>အရှင်နန္ဒ ရဟန္တာဖြစ်သွားကြောင်း ရဟန္တာဗြဟ္မာကြီးတဦး ဘုရားသွားလျှောက်သည်၊ ဘုရားရှင်လည်း ကိုယ်တိုင် သိတော်မူ၏၊ နောက်နေ့၌ အရှင်နန္ဒသည် ဘုရားထံချဉ်းကပ်ပြီး “တပည့်တော်အတွက် မြတ်စွာဘုရား အာမခံချက်မှ တပည့်တော် လွှတ်ပါ၏ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်၊ ဘုရားရှင်က “ချစ်သားနန္ဒ၊ သင် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကြောင်း ငါဘုရားသိသလို ဗြဟ္မာတဦးကလည်း လာလျှောက်သည်၊ သင် အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ချိန်ကပင် ငါဘုရား၏ အာမခံချက်လွတ်ပြီးဖြစ်သည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ယခင်က ကာမအာရုံဖြင့် တုန်လှုပ်သော်လည်း ယခုအခါ အရှင်နန္ဒ၏ မတုန်လှုပ်ပုံကို သိမြင် ဝမ်းမြောက်တော်မူကာ—<br> <br>စာမျက်နှာ-170 <hr> “သံသရာညွန်ကို နိဗ္ဗာန်ကမ်းရောက် လွန်မြောက်ပြီးသော ကိလေသာကာမ ဆူးကို နှိပ်ချေအပ်ပြီးသည်ဖြစ်၍ မောဟကုန်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်နိဗ္ဗာန်သို့ အစဉ် ဆိုက်ရောက်တော်မူသော ရဟန္တာရဟန်းသည် ကောင်းဆိုး ၂-တန် လောကဓံတို့၌ ပုထုဇဉ်များပမာ ဖောက်ပြန်တုန်လှုပ်ခြင်း မရှိတော့ပေ”...<br> ဟု ဥဒါန်းကျူးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၃။ ရဟန်းယောကျ်ားတို့ကို ဆုံးမတတ်သူတို့တွင် မဟာကပ္ပိနသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ မြို့ပြပြည်ရွာ မိုးခိုလာ</h3> <p>တချိန်တည်းတွင် ရဟန်းပေါင်း ၁၀၀၀-အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်အောင် ဆုံးမနိုင်သောကြောင့် ဘိက္ခုဩဝါဒက ဧတဒဂ်ရ အရှင်ကပ္ပိနကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းကား တခုသောဘဝဝယ် ဗာရာဏသီပြည်အနီး ယက်ကန်းသည်ရွာကြီးဝယ် ယက်ကန်းသည် ဦးစီးမှူးဖြစ်လာသည်။ ဟိမဝန္တာ၌ ဆောင်း နွေ ၈-လနေပြီး၍ မိုး ၄-လ ဇနပုဒ်၌ နေလေ့ရှိသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတထောင်တို့သည် ဗာရာဏသီမြို့အနီး ကောင်းကင်မှဆင်းကာ ကျောင်းဆောက်ရန် လက်မှုကို မင်းကြီးထံ အရှင်မြတ် ၈-ဆူအား အတောင်းလွှတ်သည်။</p> <h3>သဒ္ဓါရှင်အမျိုးသမီးကြောင့် အရှင်များ အကျိုးပြီးသည်</h3> <p>ဗာရာဏသီမင်းကြီးသည် လယ်ထွန်မင်္ဂလာပွဲရှိနေ၍ ယနေ့မှ နောက် ၃-ရက်မြောက်နေ့မှ ဆောက်ပါရစေဟု လျှောက်ထားသည်၊ ဆွမ်းကိစ္စမပင့်ဖိတ်သဖြင့် အရှင်မြတ်များ နန်းတော်မှ ပြန်ကြွရာ ဗာရာဏသီသို့လာသော ယက်ကန်းသည် ဦးစီးမှူး၏ ဇနီးနှင့်တွေ့၍ မေးလျှောက်ချက်အရ အရှင်မြတ်များက အကြောင်းစုံ မိန့်ကြားသည်။ သဒ္ဓါပညာ လိမ္မာစုံသည့် အမျိုးသမီးသည် အရှင်မြတ် ၈-ပါးအား နက်ဖြန်အတွက် ဆွမ်းစားပင့်ရာ “ငါတို့ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတထောင်ရှိသည်” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် “အားလုံးကိုပင် အိမ်ပေါင်း ၁၀၀၀-အတွက် တပါးစီသာဖြစ်၍ ပင့်ပါသည်၊ ကျောင်းဆောက်၍လည်း လှူပါမည်” ဟု ပြတ်သားစွာ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဦးစီးမှူးဇနီး အမျိုးသမီးသည် ရွာတွင်းဝင်ကာ အရှင်မြတ် ၁၀၀၀-အတွက် နေရာထိုင်ခင်း ယာဂု ဆွမ်း စီစဉ်နှိုးဆော်သည်၊ ရွာလယ် မဏ္ဍပ်၌ အရှင်မြတ်များအား နောက်နေ့ ဆွမ်းကပ်ကြပြီး ဝါတွင်း ၃-လ သီတင်းသုံးရန် လျှောက်ထားရာ ခံဝန်ချက်ရသဖြင့် တအိမ်တယောက် တောသို့ဝင်၍ သစ် အဆောက်အဦယူကာ ကျောင်းဆောက်ကြရန် နှိုးဆော်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-171 </p><hr> <h3>ကောင်းမှုရှင်များ စုပေါင်းနေရာ တာဝတိံသာ</h3> <p>ရွက်သစ်မိုးကျောင်းပေါင်း တထောင်၌ တပါးစီ သီတင်းသုံးရာ ဆိုင်ရာကျောင်းဒကာက ဝါတွင်း ၃-လ ပြုစုရသည်၊ ဦးစီးမှူး၏ဇနီး အစီအစဉ်အရ တထောင်စီတန်သော ဝါကျွတ်သင်္ကန်း တစုံစီ လှူဒါန်းပြီး အနုမောဒနာပြုကာ အရှင်မြတ်များ ဖဲကြွကြသည်။ ယက်ကန်းသည်များအားလုံးလည်း အဖွဲ့လိုက် တာဝတိံသာ၌ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီပြည် သူကြွယ်ဇနီးမောင်နှံများဖြစ်ကာ ယက်ကန်းသည် ဦးစီးမှူးလင်မယားသည် အကြီးဆုံး သူကြွယ်လင်မယားဖြစ်လာသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားကျောင်းတော်သို့ သူကြွယ်သဌေးကတော်များ တရားနာသွားကြရာ ကျောင်းတိုက်ဝင်မိလျှင် မိုးကြီးရွာသွန်းလေသည်။ အခြားသူများမှာ ဆွမ်းခံသံဃာ ဆွေမျိုးသာမဏေ စသည်တို့နေရာ ကျောင်းပရိဝုဏ်တို့သို့ မိုးခိုဝင်သွားကြသော်လည်း သူကြွယ်တို့အဖွဲ့မှာ ဝင်ဖို့ရာ ရဟန်း သာမဏေများ အသိမရှိကြသဖြင့် မိုးပုံခံကြရသည်။</p> <h3>မဟာကပ္ပိန အနာဂတ် ကျောင်းဒကာများဖြစ်ကြ</h3> <p>သူကြွယ်ကြီးက “အမောင်တို့၊ ငါတို့ဖြစ်ပုံကြည့်ကြစမ်း၊ အမျိုးကောင်းသားမှန်လျှင် ဤမျှဖြင့်ပင် ရှက်သင့်လှပြီ” ဆိုရာ “ကျွန်ုပ်တို့ ဘယ်ကောင်းမှု ပြုကြမည်နည်း” ဟု ကျန်သူကြွယ်များက မေးလာသဖြင့် “ငါတို့မှာ ရင်းနှီးတဲ့နေရာ မရှိ၍သာ ဖြစ်သည်၊ စုပေါင်း၍ ကျောင်းတိုက်တခု ဆောက်ကြရမည်” ဟု အကြံပေး ပြောကြားသည်။</p> <p>အားလုံးသဘောတူချက်အရ သူကြွယ်ကြီးက တထောင်၊ ကျန်သူကြွယ်များက ၅၀၀-စီ၊ သူကြွယ်ကတော်များက ၂၅၀-စီ စုပေါင်း၍ ပြာသာဒ် ၁၀၀၀-ခြံရံသော ကဿပဘုရား သီတင်းသုံးရန် ကျောင်းတိုက်ကြီး တည်ဆောက်သည်၊ မလောက်ငသဖြင့် နောက်ထပ် ထက်ဝက်စီ ပြန်စုဆောက်ရ၏။ ကဿပဘုရား အမှူးရှိသော ရဟန္တာ ၂-သောင်းအား ၇-ရက်ကြာ ကျောင်းရေစက်ချပွဲကျင်းပ လှူဒါန်းသည်။</p> <p>အကြီးဆုံးသူကြွယ်ကတော်ကား “သာလွန်ထူးခြား ဘုရားကို ပူဇော်မည်” ကြံစည်ကာ လိပ်ဆူးရွှေ (အနောဇာ) ပန်းအဆင်း ဝါဝင်းသော တထောင်တန် သင်္ကန်းလျာနှင့် တကွ လိပ်ဆူးရွှေပန်းတောင်းကိုယူ၍ ကျောင်းအနုမောဒနာ ပြုသောအခါ ဘုရားရှင်အား ပန်းဖြင့်ပူဇော်ပြီး သင်္ကန်းလျာအစုံကို ခြေတော်ရင်း၌ချထားပြီး “ဘဝတိုင်း ဘဝတိုင်း တပည့်တော်မကိုယ်သည် ဤအနောဇာ (လိပ်ဆူးရွှေ) ပန်းလို ပါဝင်းပါစေ၊ အနောဇာ ဟူ၍သာ အမည်လည်း တည်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းလျှောက်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-172 </p><hr> <h3>ချဖူးသော ရေစက် ပန္နက်ဖူးသော သစ္စာ</h3> <p>ငါတို့ဘုရား မပွင့်မီ သူကြွယ်ကြီးကား ကုက္ကုဋဝတီမြို့ မဟာကပ္ပိနမင်း ဖြစ်လာ၍ သူကြွယ်ကြီးကတော်ကား သာဂလမြို့ မဒ္ဒမင်းသမီးဖြစ်ကာ မဟာကပ္ပိနမင်းကြီး မိဖုရားကြီး အနောဇာဒေဝီ ဖြစ်လာသည်။ ကြွင်းသော သူကြွယ်၊ သူကြွယ်ကတော်များလည်း အမတ်၊ အမတ်ကတော်များ ဖြစ်လာကြသည်။ ထိုသူအားလုံးပင် မဟာကပ္ပိနမင်းနှင့် အလားတူ ဆင်၊ မြင်း၊ ရထားများ စီးရ၍ စည်းစိမ်တူ သုံးဆောင်ကြရ၏။ ကောင်းမှုတူ ပြုကြမှု၏ အကျိုးများဖြစ်ကြသည်။</p> <p>မဟာကပ္ပိနမင်းကြီးမှာ ဗလ၊ ဗလဝါဟန၊ ပုပ္ဖ၊ ပုပ္ဖဝါဟန၊ သုပတ္တ ဟု မြင်းကျော် ၅-စီးရှိရာ သုပတ္တမြင်းကို ကိုယ်တော်တိုင်စီး၍ ကျန် ၄-စီးကို သတင်းစကားယူရန် မြင်းစီးသူရဲကောင်းများအား အပ်နှင်းထားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် မြင်းသည်ကျော်များအား မြို့တော်မှ ၂-ယူဇနာ၊ ၃-ယူဇနာ ဝေးသော အရပ်လေးမျက်နှာသို့ နံနက်စောစောထ၍ တံခါး ၄-ပေါက်မှ သတင်းယူသွားစေပြီး လျင်မြန်စွာ ပြန်လျှောက်ကြရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူလာ၍ သာဝတ္ထိမြို့ သီတင်းသုံးစဉ် သာဝတ္ထိမြို့မှ ကုန်သည်များ ထွက်ကုန်ယူ၍ ကုက္ကုဋဝတီမြို့ လာကြသည်၊ လက်ဆောင်ယူ၍ မင်းထံအဖူးမြော်လာကြရာ ဥယျာဉ်တော်သွားသည်ကြား၍ ဥယျာဉ်တော်လိုက်ကာ ရှိခိုး၍ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာဆက်သကြသည်။</p> <h3>သတင်းထူးပေးနိုင်၍ ၃-သိန်းဆုရသည်</h3> <p>မင်းကြီးမေးမြန်းသဖြင့် ယူဇနာ ၁၂၀-ဝေးသော သာဝတ္ထိမြို့မှ လာ၍ သာဝတ္ထိပြည် သာယာဝပြောကြောင်း၊ မင်းလည်း တရားသဖြင့် အုပ်စိုးကြောင်း လျှောက်ထားပြီးနောက် သတင်းထူး ရှိ မရှိ မေးမြန်းရာ ရှိပါကြောင်း၊ မသန့်ရှင်းသော ခံတွင်းဖြင့် မလျှောက်လိုကြောင်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>မင်းကြီးက ရွှေကရားဖြင့် ရေကိုပေးမှ ကုန်သည်များ ခံတွင်းဆေးကာ ဘုရားရှင်ရှိရာသို့ လက်အုပ်ချီလျက် “ဘုရားရတနာ လောက၌ ပွင့်နေပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ “ဘုရားသံ” ကြားကာမျှ၌ပင် မင်းကြီးတကိုယ်လုံး ဖရဏာပီတိ လွှမ်းခြုံမိလေသည်။ “ဘုရား ဟုတ်ကြရဲ့လား မောင်မင်းတို့” ဟု ထပ်မေးရာ ဟုတ်မှန်ပါကြောင်း ၃-ကြိမ် မေး ဖြေ ပြီး ၄-ကြိမ်မြောက်၌ကား “ဘုရားဟူသော စကားသည် အတိုင်းမသိ မြတ်သည်” ဟု ကြည်ညိုကာ အသပြာ တသိန်း ဆုပေးပြီးနောက် သတင်းထူးကို မေးပြန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-173 <hr> “တရားရတနာ ဖြစ်ပေါ်နေပါသည်” ဟု လည်း ၃-ကြိမ် မေး ဖြေပြီး တသိန်းဆုပေးကာ “သံဃာရတနာ ဖြစ်ပေါ်နေပါသည်” ဟု သတင်းစကားအတွက်လည်း တသိန်းဆုပေးပြီး အသပြာ ၃-သိန်း ဆုပေးကြောင်း ရွှေပြား၌ စာရေးကာ မိဖုရားကြီးထံ အတောင်းလွှတ်သည်၊ တိုင်းပြည်ကို မိဖုရားကြီးအား အပ်လိုက်ကြောင်းနှင့် ငါတို့ကား ဘုရားကိုရည်မှန်း၍ ရဟန်းပြုသွားကြောင်း လျှောက်ထားကြဟုလည်း မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ကုန်သည်များ သွားကြသော် မင်းကြီးက အမတ်များကို “ဘုရားရတနာ လောက၌ ပွင့်နေပြီဖြစ်ရာ ငါရဟန်းပြုတော့မည်၊ သင်တို့မည်သို့ ပြုမည်နည်း” ဟု မေးရာ အမတ်များကလည်း ရဟန်းပြုမည် ဝန်ခံကြသဖြင့် အိမ်ကိုပင်မပြန်တော့ဘဲ ရွှေ ငွေ ဥစ္စာကိုလည်း မစီစဉ်မပန်ကြားတော့ဘဲ မူလမြင်းများကိုစီးပြီး တောထွက်ကြသည်။</p> <h3>မဟာနာထက် စေတနာသာသော အနောဇာဒေဝီ</h3> <p>ကုန်သည်များသည် အနောဇာမိဖုရားကြီးထံ သွား၍ မင်းကြီးသဝဏ်လွှာ ငွေ ၃-သိန်းတောင်းခံလွှာကို တင်ပြရာ “မင်းကြီးပေးသော ဆု ဤမျှများအောင် မောင်မင်းများက အဘယ်ကျေးဇူး အထူးပြုပါသနည်း” ဟု မိဖုရားကြီးကမေးရာ “ချစ်မြတ်နိုးအပ်သော သတင်းထူးဆက်သသောကြောင့်” ဟု ကုန်သည်များက လျှောက်ကြသည်။</p> <p>“အစ်မတော်ဘုရားများကော ကြားနိုင်ကောင်းပါသလား” မေးရာ “ကြားနိုင်ကောင်းပါသည်၊ မသန့်ရှင်းသော ခံတွင်းဖြင့်ကား မလျှောက်တင်လိုပါ” ဟု လျှောက်သဖြင့် ရှေးနည်းတူ ရွှေကရားရေဖြင့် ခံတွင်းဆေးပြီးမှ ရတနာ ၃-ပါး သတင်းစကား တခုစီ လျှောက်တင်သည်။</p> <p>အနောဇာဒေဝီကား ရတနာ ၃-ပါးအတွက် ၃-သိန်းစီ ၉-သိန်း ပေးသဖြင့် ကုန်သည်များ အစုစု ၁၂-သိန်းရပြီး မဟာကပ္ပိနမင်းကြီး တောထွက် ရဟန်းပြုသွားပါကြောင်း အမေးအရ လျှောက်တင် ပြန်သွားကြသည်။</p> <h3>သူတပါးအန်ဖတ် ကိုယ့်ပါးစပ် မဟုတ်ချင်</h3> <p>အနောဇာဒေဝီသည် အမတ်ကတော်များကို ခေါ်ခိုင်းပြီး “သင်တို့အရှင်များ ဘယ်သွားကြသလဲ၊ သိကြရဲ့လား” မေးရာ “သိကြပါသည်။ မင်းကြီးနှင့်အတူ ဥယျာဉ်တော်ကစားသွားကြပါသည်” ဟု တင်ကြသဖြင့် အနောဇာဒေဝီက “မူလက ဥယယဉ်ပွဲ သွားကြသည်မှန်သည်၊ ထိုမှတဆင့် ရတနာသုံးပါး ပွင့်ထွန်းပေါ်ပေါက်လာကြောင်း ကြား၍ ယခု ဘုရားထံ ရဟန်းပြုသွားကြသည်၊ မောင်ဘုရားတို့ အန်ဖတ် (မင်းစည်းစိမ်) ကို အစ်မတော်လျှာဖျားမှာ မထားလို၊ အစ်မတော်တော့ ရဟန်းပြုတော့မည်” ဟု မိန့်ကြားရာ အမတ်ကတော်များကလည်း “အစ်မတော်ဘုရား ရဟန်းပြုလျှင် ညီမများလည်း ပြုကြပါမည်” ဟု လျှောက်ထားပြီး အားလုံး ရထားစီး တောထွက်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-174 </p><hr> <h3>ဂုဏ်တော်အစဉ်ဖြင့် မြစ်ပြင်ကူးသည်</h3> <p>မဟာကပ္ပိနမင်းနှင့် အမတ်များ အနက် ၁-ဂါဝုတ်၊ အကျယ် ၂-ဂါဝုတ် ရှိ၍ ရေပြည့်နေသော ဂင်္ဂါ (အပရစ္ဆာ) မြစ်သို့ရောက်ရာ “လှေဖောင်ရှာဆောင်ပေးမည့်သူလည်း မရှိ၊ လှေဖောင် ရှာနေစဉ်ပင် ငါတို့ကို ဇာတိတရားက အို နာ သေ သို့ ရောက်အောင် ဆောင်ပို့နေသည်။ ငါသည် ယုံမှားကင်းကာ ရတနာ ၃-ဖြာကို ရည်ညွှန်း၍ တောထွက်လာသူဖြစ်သည်၊ ဘုရားရှင်၏ဂုဏ်တော်ကား အောက် အဝီစိ၊ အထက် ဘဝဂ်တိုင် ပျံ့နှံ့သည်၊ ငါရည်ညွှန်းသောဆရာသည် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ စင်စစ် ဖြစ်ပါမူ ရေပြင်သည် ကျောက်ပြင်ပမာ ဤမြင်းတို့၏ ခွာအပြင် ရေမထင် (ရေမစို) ပါစေသတည်း” ဟု အဓိဋ္ဌာန်ကာ မြင်းများကို ပြေးစေသည်။</p> <h3>ဘုရားဂုဏ်မှာ ထိုသစ္စာ</h3> <p>ဘဝပြင်ကျယ်၊ ရေပင်လယ်ကို၊ အလွယ်ပင့်ထောက်၊ ကမ်းသို့ ရောက်အောင်၊ ကူးမြောက်ပေထ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကား၊ လောကဆုံးရာ၊ ခေမာနိဗ္ဗူ၊ ရောက်တော်မူလျက်၊ ပြိုင်သူဖက်ရှား၊ သိရန်များကို၊ မမှားပုံသေ၊ သိတော်မူပေပြီ။</p> <p>ဆိုအပ်မှန်စွာ၊ ဤသစ္စာကြောင့်၊ ရာဇာသမုတ်၊ အကျွန်ုပ်၏၊ အဟုတ်ကြိုးစား၊ ဘုရားထံသွားခြင်းသည်၊ မမှားပုံသေ၊ ပြည့်စုံပါစေ၊ ရွတ်ဆိုကူးရာ မြင်းခွာများ ရေမစိုပေ။</p> <p>ဒုတိယ အနက်အကျယ် ယူဇနာဝက်ရှိသော နီလဝါဟိနီမြစ်ကိုလည်း “ဘုရားတရားတော်ကား အစ အလယ် အဆုံး ၃-ပါးလုံးပင် ကောင်းခြင်းဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေသည်” စသည်ဖြင့် တရားဂုဏ် ဆင်ခြင်ကာ-</p> <h3>တရားဂုဏ်မှာ ဆိုသစ္စာ</h3> <p>အကြောင်း ၄-ပါး၊ မဂ်တရားကား၊ ထင်ရှားပုံသေ၊ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်နိုင်ပေ၏၊ နိဗ္ဗာန်သည်သာ၊ ချမ်းသာအစစ်၊ ဧကန်ဖြစ်သည်၊ ဆိုလစ်မှန်စွာ၊ ဤသစ္စာကြောင့်၊ ရာဇာသမုတ် (လ) ပြည့်စုံပါစေ၊ ရွတ်ဆိုကူးသော် ခွာရေမစို။ တတိယ အနက် အကျယ် တယူဇနာရှိသော စန္ဒဘာဂါမြစ်ကိုလည်း “မြတ်သံဃာသည် သိက္ခာ ၃-ရပ် အကျင့်မြတ်ကို မလပ်ပုံသေ ကျင့်ပါပေသည်” စသည်ဖြင့် သံဃဂုဏ် ဆင်ခြင်ကာ-<br> <br>စာမျက်နှာ-175 <hr> သံဃဂုဏ်မှာ ဆိုသစ္စာ<br> ပရမတ်မှန်စွာ၊ မြတ်သံဃာသည်၊ သံသရာဆင်းရဲ၊ ခရီးခဲကို၊ ပလွဲကမ်းရောက်၊ ကူးမြောက်ပြီးကာ၊ သတ္တဝါ၏၊ တုရာမရှိ၊ မြတ်ဘိဂုဏ်စု၊ ကောင်းမှုမျိုးစေ့၊ စိုက်ပျိုးလေရာ၊ လယ်ယာကောင်းအစစ်၊ ဧကန်ဖြစ်သည်၊ ဆိုလစ်မှန်စွာ၊ ဤသစ္စာကြောင့်၊ ရာဇာသမုတ်၊ (လ) ပြည့်စုံပါစေဟု ရွတ်ဆိုကူးရာ ကျောက်ဖျာပေါ်မှာလို မြင်းများ သွားနိုင်ကြသည်။</p> <h3>ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကြွ ဗုဒ္ဓကြိုရသူများ</h3> <p>ထိုနေ့ မိုးသောက်ချိန် ကရုဏာသမာပတ်မှထ၍ လောကကို ကြည့်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည် “ယူဇနာ ၃၀၀-ရှိသော တိုင်းပြည်ကို စွန့်၍ အမတ်တထောင်ခြံရံကာ ငါဘုရားထံ ရဟန်းပြုဖို့ မဟာကပ္ပိနမင်း ယနေ့လာနေသည်” ကို မြင်၍ “ငါဘုရား သူတို့ကို ကြိုဆိုသင့်သည်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ နံနက်ပိုင်း သံဃာနှင့် သာဝတ္ထိမြို့ ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်၊ အပြန်မှာမူ တပါးတည်း ကောင်းကင်မှ ကြွတော်မူလျက် စန္ဒဘာဂါမြစ်ကမ်း မဟာကပ္ပိနတို့ တက်လာမည့်ဆိပ် တည့်တည့်ရှိ ညောင်ပင်ရင်း၌ ရောင်ခြည်တော်လွှတ်ကာ ထိုင်တော်မူသည်။</p> <p>ထိုဆိပ်ကမ်းမှ တက်လာကြသော မဟာကပ္ပိနတို့အဖွဲ့သည် ဘုရားရောင်ခြည်တော်များ ရွေ့ရှားပြေးသွားသည်ကိုကြည့်ပြီး အသရေရှိသော လပြည့်ဝန်းပမာ ဘုရားရှင်မျက်နှာတော်ကို ဖူးရလျှင်ပင် “ငါတို့ ရည်စူးပြီး ရဟန်းပြုသော ဘုရားရှင်ဟူသည် ဤသူမြတ်အမှန်ပင်တည်း” ဟု အမြင်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ချက်ချကာ မြင်ရာနေရာမှစ၍ ကိုယ်ကိုညွှတ်ပြီး ရှိခိုးလာကြသည်။</p> <p>သင့်ရာ၌ ရှိခိုးထိုင်နေကြစဉ် ဘုရားရှင် တရားဟောတော်မူရာ ဒေသနာအဆုံး အားလုံး သောတာပန်တည်ကြ၊ ရှင်ရဟန်းအဖြစ် တောင်းခံကြ၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းများ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>ပညာရှင် အနောဇာ သစ္စာကို မင်းအားပြုရှာ</h3> <p>ရထားတထောင်နှင့် တောထွက်ကြသော အနောဇာဒေဝီနှင့် အမတ်ကတော်များလည်း ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းသို့ ရောက်လတ်သော် မင်းနှင့် အမတ်များကူးသွားသော လှေဖောင်များကို မမြင်သဖြင့် ပညာရှင်အမျိုးသမီးဖြစ်သည် အားလျော်စွာ “မောင်တော်ဘုရားသည် သစ္စာထားပြီး ကူးသွားသည်ဖြစ်မည်၊ ထိုဘုရားရှင်သည် သူတို့အတွက်သာ ပွင့်လာသည်မဟုတ်၊ ထိုဘုရားရှင်သည် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ စင်စစ်ဖြစ်ပါမူ ငါတို့ရထားများ ရေမနစ်ပါစေနှင့်” ဟု အဓိဋ္ဌာန်ကာ ရေပြင်ပေါ် ရထားများ ပြေးသွားစေသည်၊ ရထားတို့၏ အကွပ်အနားကိုမျှ ရေမစိုပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-176 <hr> ဒုတိယ တတိယ မြစ်များကိုလည်း သစ္စာပြု၍သာ ကူးပြီး ကမ်းတက်လတ်သော် ညောင်ပင်ရင်း၌ ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရတော့သည်၊ “လင်ယောင်္ကျားများကို မြင်ရလျှင် ဆန္ဒရာဂဖြစ်ကာ မဂ်ဖိုလ်အန္တရာယ်ဖြစ်ပြီး တရားမနာနိုင်မည်” ကို သိတော်မူရကား အချင်းချင်း မမြင်အောင် ဘုရားရှင် စီစဉ်တော်မူသည်။</p> <p>ဆိပ်ကမ်းမှတက်လာကြသော အနောဇာဒေဝီတို့အဖွဲ့ ဘုရားရှိခိုး ထိုင်နေကြစဉ် ဘုရားရှင်က တရားဟောတော်မူရာ အားလုံး သောတာပန်တည်ကြပြီး အချင်းချင်း ထိုအခါမှ မြင်ကြရသည်၊ “ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီမသည် လာစေသတည်း” ဟု ဘုရားရှင် ကြံစည်တော်မူလျှင်ပင် ထေရီမလာပြီး အမျိုးသမီးအားလုံးကို ရဟန်းပြုပေးကာ ဘိက္ခုနီမကျောင်း သွားကြသည်၊ ရဟန်းတထောင်ကိုခေါ်၍ ဇေတဝန်သို့ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ဘုရားရှင်ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>မင်းစည်းစိမ်ထက်သာသော ရဟန်းမြတ်ချမ်းသာ</h3> <p>မဟာကပ္ပိနထေရ်သည် တရားအားထုတ်၍ ရဟန္တာဖြစ်သောအခါ မိမိကိစ္စ ပြီးကြောင်း သိရကား ကြောင့်ကြမဲ့ ဖလသမာပတ်များ ဝင်စားပြီး “အဟော သုခံ” ဟုသာ နေရာမရွေး ဥဒါန်းကျူးနေသည်၊ “မင်းစည်းစိမ်ကို သတိရဥဒါန်းကျူးသည်” ဟု ရဟန်းတော်များထင်ပြီး ဘုရားလျှောက်ထားကြရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သားသည် မဂ်ဖိုလ်ချမ်းသာ အာရုံပြု၍ ဥဒါန်းကျူးသည်” ဟု မိန့်ကြားလျက် ဓမ္မပဒ၌—</p> <p>“ရဟန်းတို့၊ လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါးကို သောက်သုံးရသူသည် ကြည်လင်သောစိတ်ဖြင့် ကိုယ်စိတ် ၂-ဖြာ ချမ်းသာစွာအိပ်ရ၏၊ ပညာရှိသည် အရိယာများဟောကြားအပ်သော ဗောဓိပက္ခိယတရား ၃၇-ပါး၌ အခါခပ်သိမ်း မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်သည်”...<br> ဟူသော တရားကို ဟောတော်မူရာ သောတာပန်စသည် များစွာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>တနေ့သောအခါ ဘုရားရှင်က အရှင်မဟာကပ္ပိန၏အနီးနေ ရဟန်း (အမတ်ဟောင်း) တထောင်ကိုခေါ်၍ “သင်တို့ကို ဆရာက တရားဟောရဲ့လား” ဟု မေးတော်မူရာ “မဟောပါဘုရား၊ ကြောင့်ကြမဲ့ မျက်မှောက်ချမ်းသာစွာ နေထိုင်ကြောင်း၊ သမာပတ်အလုပ်ကိုသာ မပြတ်အားထုတ်နေပါသည်၊ မည်သူ့အားမျှ ဩဝါဒကိုပင် မပေးပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားကြသည်။</p> <p>အရှင်မဟာကပ္ပိနအား ဘုရားရှင်ခေါ်မေးတော်မူရာ မှန်ပါကြောင်း လျှောက်သဖြင့် “ယနေ့မှစ၍ တရားဟော” ဟု မိန့်တော်မူချက်ကို ထိပ်ထက်တင်၍ ဟောကြားသည်တွင် တရားတပွဲတည်း၌ပင် ရဟန်းအားလုံး အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ကြသည်၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့်ပင် ဧတဒဂ် အရာ ထားတော်မူရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-177 <hr> ၁၄။ တေဇောဓာတ် ဝင်စားရာ၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာကြသူတို့တွင် သာဂတသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>တေဇောဓာတ်ကို ဝင်စားခြင်းဖြင့် သရက်ပင်ဆိပ်နဂါးကို ဆုံးမနိုင်ခြင်းကြောင့် တေဇောဓာတု ကုသလ ဧတဒဂ်ရသော အရှင်သာဂတကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သာဂတပုဏ္ဏားဖြစ်ကာ ရဟန်းပြုသဖြင့် သမာပတ် ၈-ပါးလုံး နိုင်နင်းသည်။</p> <h3>နွားကျောင်းသား ဆိတ်ကျောင်းသားများ စေတနာ</h3> <p>စေတိယတိုင်း ခရီးစဉ်အရ ဘုရားရှင်သည် ရွာစည်းရိုးကောင်းသော ဘဒ္ဒဝတိကရွာ ကြွတော်မူရာ နွားကျောင်းသား စသူတို့က “သရက်ပင်ဆိပ်ရသေ့၏ ကျောင်း၌ တန်ခိုးရှိသော နဂါးကြမ်းကြီးရှိနေ၍ သရက်ပင်ဆိပ်က ဘုရားရှင် မကြွဖို့” လျှောက်ကြသည်၊ ဘုရားရှင်ကား ဆိတ်ဆိတ်သာ နေတော်မူ၏။</p> <p>ယင်းနဂါးကား သရက်ပင်ဆိပ် ကုတို့သမားဘဝတွင် ခရီးသွားများနှင့် အဆင်မပြေ သဖြင့် ရိုက်အသတ်ခံရသည်၊ စိတ်နာနာနှင့် ဆုတောင်းခဲ့၍ သရက်ပင်ဆိပ်၌ပင် တန်ခိုးကြီးသောနဂါးဖြစ်လာပြီး ရန်စိတ်ထားကာ တန်ခိုးဖြင့် မိုးမရွာသင့်ချိန်ရွာ၊ ရွာသင့်ချိန်မရွာသဖြင့် ကောက်ပဲသီးနှံများ ပျက်စီးရသည်၊ စေတိယတိုင်းသား လူများက အန္တရာယ်ကင်းအောင် နဂါးမင်းကို နှစ်စဉ်ပူဇော်ကြ နတ်ကွန်းလည်း ဆောက်ပေးကြရသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သရက်ပင်ဆိပ်ဖြင့်ပင် ကမ်းသို့တက်ပြီး “ထိုအရပ်မှာပင် ညသီတင်းသုံးမည်” ဟု ကြံကာ သံဃာနှင့်အတူ ဘဒ္ဒဝတိကရွာ ရောက်တော်မူသည်။ အရှင်သာဂတကား သရက်ပင်ဆိပ် ရသေ့ကျောင်းသွားပြီး နဂါးမင်းနေရာ မီးတင်းကုပ်သို့ဝင်၍ ဖျာခင်းထိုင်နေသည်။</p> <h3>အရှင်သာဂတနှင့် နဂါးတန်ခိုးပြိုင်ခြင်း</h3> <p>အရှင်သာဂတကိုမြင်၍ နဂါးမင်းအခိုးလွှတ်ရာ အရှင်မြတ်ကလည်း ဣဒ္ဓိဝိဓတန်ခိုးဖြင့် အခိုးပြန်လွှတ်သည်၊ စိတ်ဆိုးသောနဂါးသည် မီးလျှံတဖွားဖွားလွှတ်ရာ အရှင်မြတ်သည် တေဇောကသိုဏ်း ဝင်စားပြီး နဂါးထက်တိုး၍ မီးလျှံများ ပြန်လွှတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-178 <hr> တန်ခိုးအစွမ်း ကုန်ခန်းသောနဂါးသည် “ဤရဟန်း တန်ခိုးကြီးပေစွ” ဟု အရှုံးပေးကာ အရှင်မြတ်ခြေရင်း ဝပ်စင်းပြီး သရဏဂုံ ယူတော့သည်။ “ငါ့ထံယူဖွယ် မလို၊ ဘုရားရှင်ထံယူပါ” ဟု အရှင်သာဂတ မိန့်ရာ ဝန်ခံပြီး သရဏဂုံ၌တည်ရာ မည်သူ့ကိုမျှ မညှဉ်းဆဲတော့ဘဲ မိုးကိုလည်း အချိန်မှန်ရွာစေ၍ ကောက်ပဲများ ပြည့်စုံကြသည်။</p> <h3>သေရက်သောက်ရန် စီစဉ်သော ကောသမ္ဗီများ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ဘဒ္ဒဝတိကရွာ၌ ဆုံးမသင့်သူများ ကုန်လတ်သော် ကောသမ္ဘီသို့ ဆက်ကြွသည်။ နဂါးမင်းကို အရှင်သာဂတ အောင်နိုင်ကြောင်း ကောသမ္ဘီဒကာများ ကြိုတင်ကြားသိထားရာ ဘုရားရှင်အား ကြိုဆိုပြီး အရှင်သာဂတထံ ချဉ်းကပ်ကာ “ရခဲ၍ နှစ်သက်ဖွယ်ပစ္စည်းများ လှူလိုကြောင်း” လျှောက်ကြသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဆဗ္ဗဂ္ဂီကိုယ်တော်များက ကြားဝင်ပြီး “ခိုခြေအဆင်းရှိ၍ ကြည်လင်သော သေအရက်သည် ရခဲ၍ နှစ်သက်ဖွယ်လည်း ဖြစ်သည်” ဟု ဒကာများအား မိန့်ကြားကြသည်။</p> <h3>အကြံကြီးသော ဆဗ္ဗဂ္ဂီများ</h3> <p>ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းများကား သာဝတ္ထိမြို့သားဖြစ်၍ ခေါင်းဆောင် ၆-ဦးရှိသည်၊ လုပ်ကိုင်စားလို၍ ရဟန်းပြုကြရန် တိုင်ပင်ပြီး ကိစ္စကြီးငယ်ဖြစ်လာလျှင်လည်း အားရှိရန် အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါးထံ တပည့်ခံ ရဟန်းပြု၏။ ၅-ဝါစီရကြသော် မာတိကာနိုင်နင်းအောင် လေ့လာပြီး ၂-ပါးတတွဲစီ ၃-နေရာခွဲ၍ တပည့် ၅၀၀-စီလည်း မွေးမြူကာ ဦးစီးနေကြသည်။</p> <p>ပဏ္ဍုက၊ လောဟိတက ခေါင်းဆောင် ၂-ပါးကား အိမ်ခြေ ၅-သန်း ၇-သိန်းရှိသော သာဝတ္ထိမြို့၌နေ၍ မေတ္တိယ၊ ဘူမဇက ၂-ပါးမှာ လူဦးရေ ၁၈-ကုဋေရှိသော ရာဇဂြိုဟ်မြို့၌နေသည်။ အဿဇိ၊ ပုနဗ္ဗသုကတို့ ၂-ပါးကမူ မိုး ဆောင်း ၂ ရာသီ မိုးရွာသဖြင့် တနှစ် ၃-သီးသီး၍ ဖွံ့ဖြိုးလှသော ကိဋာဂိရိဇနပုဒ်၌ နေထိုင်ကြသည်။</p> <h3>ဒကာ ဒကာမများအောင် စီစဉ်ကြပုံ</h3> <p>၃-ဖွဲ့လုံးပင် နေရာကောင်းများ၌ ကျောင်းတိုက်ဆောက်ပြီး ပန်းပင်များ စိုက်ကာ ဒကာ ဒကာမများအား ပေးကမ်းဆွဲဆောင်ကြသည်။ ပထမ ၂-ပါးသာ သီလဝန္တဖြစ်၍ ဘုရားရှင်နှင့်အတူ ခရီးကြွစဉ်ကာလ သိက္ခာပုဒ် မပညတ်ရသေး၍ သေအရက်ကို စီစဉ်ခိုင်းသည်၊ ပညတ်ပြီး သိက္ခာပုဒ်ကိုကား မကျူးလွန်ကြပေ၊ ကျန် ၂-ဖွဲ့မှာ အလဇ္ဇီတို့သာ ဖြစ်ကြ၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-179 <hr> ကောသမ္ဘီဒကာများသည် ဆွမ်းခံကြွလာသော အရှင်သာဂတအား သေအရက်ကို ကပ်ရာ (သိက္ခာပုဒ် မရှိသေး၍ အပြစ်ရှိသည်ဟု မယူဆဘဲ) အနည်းငယ်စီ အိမ်တိုင်းမှာ ဘုဉ်းပေးရသည်၊ အနည်းငယ်သွားမိလျှင်ပင် ဆွဲမည့်သူ မရှိသဖြင့် သတိလွှတ်ကာ အမှိုက်ပုံ၌ လဲကျလေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သံဃာများနှင့် မြို့မှထွက်လတ်သော် လဲကျနေသော အရှင်သာဂတကို မြင်၍ သံဃာများကို ခေါ်ခဲ့စေသည်၊ ကျောင်းအရာမ်ရောက်သော် ဘုရားရှင်ဘက် ဦးခေါင်းထား၍ သံဃာများက သိပ်ကြရာ အရှင်သာဂတသည် သတိမရဘဲ ဘုရားရှင်ဘက် ခြေထိုး၍ အိပ်တော့သည်။</p> <h3>သုရာမေရယသိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူခြင်း</h3> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က မေးသဖြင့် “ရှေးက အရှင်သာဂတသည် ဘုရားရှင်ကို ရိုသေလှသော်လည်း ယခု မရိုသေတော့ပါ၊ ရှေးက သရက်ပင်ဆိပ် နဂါးကို နိုင်ခဲ့သော်လည်း ယခု မနိုင်တော့ပါ၊ မူးယစ်သောကြောင့် သညာကင်း၍ မိန်းမောတွေဝေစေနိုင်သော သေအရက်ကို မသောက်သင့်ပါ” ဟု သံဃာများက လျှောက်ထားကြရာ ဘုရားရှင်သည် ဆက်လက်ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “သေအရက်သောက်လျှင် ပါစိတ်အာပတ် သင့်စေ” ဟု သိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>အရှင်သာဂတသည် နောက်နေ့ သတိရပြီး မိမိပြုမှားမိသမျှ ကြားရလျှင် အပြစ်ကို ဝန်ခံလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်ကို ကန်တော့ကာ သံဝေဂဖြစ်လျက် ဝိပဿနာပွား ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>၁၅။ ဘုရားရှင်၏ ဓမ္မဒေသနာဉာဏ် ပဋိဘာန်အသစ်အသစ်ကို ဖြစ်စေသူတို့တွင် ရာဓသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ပဋိဘာနေယျက ဧတဒဂ်အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>အရှင်ရာဓ၏ အသိဉာဏ်ဖြစ်ပုံ၊ ယုံကြည်မှုသဒ္ဓါတရား၊ ဤ ၂-ပါးကို အကြောင်းပြုပြီး ဘုရားရှင်အဖို့ ဓမ္မဒေသနာအသစ်များ ဉာဏ်တော်မှာ ထင်လာရသည်၊ ထို့ကြောင့် ပဋိဘာနေယျက ဧတဒဂ်ရသည်၊ အရှင်ရာဓ အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်ပြီး ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ရာဓပုဏ္ဏားဖြစ်လာပြီး အိုလာသောအခါ သားသမီးဇနီးဖြစ်သူများ၏ မြတ်နိုးယုယမှု ကင်းရကား “ရဟန်းပြုပြီး အချိန်ကုန်စေတော့မည်” ဟု ကြံကာ ကျောင်းသွား၍ မထေရ်များကို တောင်းပန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-180 </p><hr> <h3>ပုဏ္ဏားအို ကျောင်းကြို ကျောင်းကြား</h3> <p>“အိုအိုမင်းမင်း ယိုယွင်းလှပြီ” ဟု ကြံကာ မည်သူကမျှ ရဟန်းပြုပေးရန် ဆန္ဒမရှိကြပေ၊ တနေ့သ၌ ရာဓပုဏ္ဏား ဘုရားထံ ရောက်သွားရာ ရာဓ၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှုကို ဘုရားရှင် မြင်တော်မူသဖြင့် “သားမယားများက သင့်ကိုပြုစုကြလား” ဟု စကားအဖြစ် မေးတော်မူရာ “ဘယ်မှာ ပြုစုပါ့မလဲ၊ အို၍ ပယ်ထားကြပါပြီ” ဟု လျှောက်သဖြင့် “ထိုသို့ဖြစ်လျှင် သင်ရဟန်း ပြုသင့်သည် မဟုတ်လော” ဟု ဘုရားရှင်က ပြန်မိန့်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ပုဏ္ဏားကြီးက “တပည့်တော်ကို မည်သူက ရှင်ရဟန်း ပြုပေးပါ့မလဲ၊ အိုနေ၍ မည်သူကမျှ ရှင်ပြုပေးရန် ဆန္ဒမရှိကြပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က သံဃာများအား ပုဏ္ဏားကြီး၏ အသားအရေ ကြုံလှီနေခြင်း၏ အကြောင်းကို မေးတော်မူသဖြင့် “ရှင်ရဟန်းပြုပေးမည့်သူ မရှိ၍ပါ” ဟု သံဃာများက လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ကျေးဇူးသိတတ် အရှင်မြတ် သာရိပုတ္တရာ</h3> <p>ဘုရားရှင်က သံဃာများအား ပုဏ္ဏားကြီး ကျေးဇူးအမှတ်ရသူ ရှိ မရှိ မေးတော်မူရာ ရှင်သာရိပုတ္တရာက “တပည့်တော် ရာဇဂြိုဟ် ဆွမ်းခံစဉ် ပုဏ္ဏားကြီးက ဆွမ်းတယောက်ချို လှူဖူးသော ကျေးဇူးကို အမှတ်ရပါသည်” ဟု လျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင် သာဓုခေါ်တော်မူပြီး “သူတော်ကောင်းများ သူ့ကျေးဇူးကို ကျေးဇူးဆပ်ဖို့ သိတတ်ကြသည်၊ သာရိပုတ္တရာ၊ သင်ပင် ပုဏ္ဏားကြီးကို ရှင်ရဟန်း ပြုပေးလိုက်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ထိုအခါ ရှင်သာရိပုတ္တရာက ဘုရားရှင်အား “ဘယ်ပုံရှင်ပြု ရဟန်းခံပေးရပါမည်နည်း” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က... “ငါဘုရား ခွင့်ပြုခဲ့သော သရဏဂုံ ၃-ပါးဖြင့် ပဉ္စင်းခံပေးခြင်းကို ယနေ့မှစ၍ ပယ်ဖျက်အပ်ပြီ၊ ဉတ္တိစတုတ္ထကံဖြင့် ပဉ္စင်းခံပေးရန် ငါဘုရား ခွင့်ပြု၏” စသည်ဖြင့် ယင်းကမ္မဝါစာကို ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <h3>ရဟန်းတော်များ ရှင်ပြုခွင့် ရဟန်းခံခွင့် ရပုံ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခု၊ ကဆုန်လပြည့် ဘုရားဖြစ်ကာ မိဂဒါဝုန်၌ ဝါဆိုပြီး သီတင်းကျွတ်လျှင် ရဟန္တာ ၆-ကျိပ်အား သာသနာပြု စေလွှတ်တော်မူသည်၊ ထိုမထေရ်များ ခေါ်လာသော ရှင်ရဟန်းလောင်းများကို ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ရှေ့ပိုင်း၌ သရဏဂုံဖြင့် ရှင်ရဟန်းပြုပေးသော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် (ပင်ပန်းမှုကင်းရန်) ဘုရားရှင်ထံ ခေါ်မလာရတော့ဘဲ ရဟန်းများ ကိုယ်တိုင်ပင် ထိုထိုအရပ်တို့၌ ရှင်ရဟန်းပြုပေးဖို့ ခွင့်ပြုတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-181 <hr> ဘုရားရှင် ပြာသိုလပြည့်နေ့ ရာဇဂြိုဟ်ရောက်ပြီး တပို့တွဲလဆန်း ၁-ရက်တွင် အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူ ရဟန်းပြုသည်၊ ၇-ရက်အကြာ အရှင်မောဂ္ဂလာန် ရဟန္တာဖြစ်၍ ၁၅-ရက်အကြာ တပို့တွဲလပြည့်နေ့ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ရဟန္တာဖြစ်သည်။ တပေါင်းလပြည့်နေ့မှစ၍ ရာဇဂြိုဟ်မှ တနေ့ ၁-ယူဇနာ ၂-လတိတိ ကြွမှ ကပိလဝတ်သို့ ၁၀၄-ခု၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့ ရောက်ရာ တပို့တွဲလပြည့်နေ့နှင့် တပေါင်းလပြည့်အကြား ရာဓပုဏ္ဏား သာသနာတော်သို့ ရောက်သည်။</p> <p>သရဏဂုံ ၃-ပါးဖြင့် ရှင်ရဟန်းပြုပေးဖို့ မိဂဒါဝုန်မှာ ဘုရားရှင် ခွင့်ပြုထားသည်ကို အရှင်သာရိပုတ္တရာ သိသော်လည်း ရာဓ သာသနာဝင်ချိန်မှာ ရာဇဂြိုဟ်၌ သံဃာ ၂-သောင်းကျော်ရှိပြီဖြစ်၍ လွယ်လွယ် ရဟန်းခံပေးသည်ကို ပယ်ဖျက်ပြီး ကမ္မဝါစာဖြင့် အလေးအမြတ်ပြု၍ ရဟန်းခံမှုကို ခွင့်ပြုလိုကြောင်း (ဘုရားအလိုတော်ကို သိသဖြင့်) ရာဓ၏ ရှင်ပြုရဟန်းခံကိစ္စကို အရှင်သာရိပုတ္တရာက တောင်းပန်လျှောက်ထားရသည်။</p> <h3>ရာဟုလာ သာသနာရောက်သောနေ့</h3> <p>ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်ရောက်ပြီး ၇-ရက်မြောက် (ကဆုန်လဆန်း ၇-ရက်) နေ့ ရာဟုလာကို ရှင်ပြုခိုင်း၍ ရှင်သာရိပုတ္တရာက ပြန်လျှောက်ရာ၌ကား (ယခင်က ရှင်ပြု ရဟန်းခံမှု ၂-ခုလုံးကို သရဏဂုံဖြင့်ပင် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။) အရှင်ရာဓ ရဟန်းခံကိစ္စ၌မူ သရဏဂုံဖျက်၍ ကမ္မဝါစာကို ခွင့်ပြုရာ ရှင်ပြုကိစ္စအတွက် သရဏဂုံ ဖျက် မပျက် မထင်ရှား၊ ကမ္မဝါစာဖြင့်ပင် ရှင်ပြုပေးရမည်လားဟု ယုံမှားမှုလည်း ဖြစ်ဖွယ်ရှိသောကြောင့် (သရဏဂုံဖြင့်သာ ရှင်ပြုပေးဖို့ ခွင့်ပြုရန် လိုနေသည်။) ဘုရားရှင်၏ ထိုအလိုတော်ကိုသိ၍ တိကျအောင် ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် အမိန့်အရ ရာဓပုဏ္ဏားကြီးကို မိမိကိုယ်တိုင် ဥပဇ္ဈာယ်ပြုကာ ရှင်ရဟန်းခံပေးပြီး “ဂရုတစိုက် ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ခိုင်းအပ်သော ရာဓရဟန်းကို စောင့်ရှောက်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ ရွာငယ်တခုသို့ ခေါ်သွားသည်၊ ရဟန်းသစ်ဖြစ်၍ အရာရာမဆင်းရဲရအောင် မိမိအတွက် ဝါစဉ်အရ ရအပ်သော နေရာကျောင်းနှင့် ဆွမ်းကောင်းကို ပေးပြီး အရှင်သာရိပုတ္တရာ ကိုယ်တိုင်ကမူ ဆွမ်းခံဘုဉ်းပေးသည်။</p> <h3>ဥပဇ္ဈာယ်၏ ချီးမြှောက်မှုဖြင့် အရှင်ရာဓကိစ္စ ပြီးမြောက်သည်</h3> <p>ဥပဇ္ဈာယ်၏ ချီးမြှောက်မှုဖြင့် အရာရာချမ်းသာသော အရှင်ရာဓသည် ဥပဇ္ဈာယ်ထံ၌ ကမ္မဋ္ဌာန်းတရား အားထုတ်ရာ မကြာမီပင် ရဟန္တာဖြစ်လေသည်။ အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ရာဓထေရ်ကိုခေါ်၍ ဘုရားဖူးရောက်သွားသဖြင့် “တပည့် ပျော် မပျော်” ဘုရားရှင်က<br> <br>စာမျက်နှာ-182 <hr> သိလျက် မေးတော်မူရာ “သာသနာတော်မှာ ပျော်သောရဟန်းမည်သည် ရာဓရဟန်းလိုသာ ဖြစ်သင့်ပါသည်” ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သူ့ကျေးဇူးကို သိသလို ကျေးဇူးလည်း ဆပ်ပါပေ၏” ဟု သံဃာများ ပြောဆိုကြရာ “သာရိပုတ္တရာ၏ ယခုပြုသော အမှုမှာ အံ့သြစရာမဟုတ်၊ ရှေးကဆိုလျှင် အဟိတ်တိရစ္ဆာန်ပင် ဖြစ်ပါလျက် ကျေးဇူးသိ၍ ဆပ်ဖူးသည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး (ဒုကနိပါတ်လာ) အလီနစိတ္တဇာတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ရှင်သာရိပုတ္တရာအလောင်း ဆင်ပြောင်ကြီး</h3> <p>ရှေးက တောင်ခြေနေ လက်သမား ၅၀၀-တို့သည် တောအုပ်တွင်းဝင်၍ သစ်များ ဖြတ်တောက် ခုတ်ရွေကြပြီး ဖောင်ဖွဲ့ကာ မြစ်မှာ မျောလေ့ရှိကြသည်၊ ဆင်ပြောင်ကြီးတကောင်သည် နှာမောင်းဖြင့် သစ်ခက်ချိုးရာ အရှိန်လွန်ပြီး ငုတ်နင်းမိသည်၊ ငုတ်စူးသောဒဏ် ပြင်းထန်သဖြင့် မသွားနိုင်ဘဲ လဲနေရတော့သည်။</p> <p>ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ၂-ရက် ၃-ရက်အကြာ အနီးမှာ သွားလာသော လက်သမားများကိုမြင်၍ “လက်သမားများမှီ၍ အသက်ရှင်ရတော့အံ့” ဟု ကြံကာ နောက်မှလိုက်ရာ လက်သမားများ ကြောက်၍ ပြေးကြသည်။ ထိုအခါ ဆင်ကြီးရပ်၍ လက်သမားများ ရပ်ကြလျှင် ဆင်ကြီးက လိုက်ပြန်သည်။</p> <p>လက်သမားဆရာကြီးက “ဤဆင်သည် ငါတို့ရပ်လျှင် လိုက်သည်၊ ငါတို့ပြေးလျှင် ရပ်၏၊ အကြောင်းထူးရှိရမည်” ဟု ကြံကာ လက်သမားအားလုံးပင် သစ်ပင်ပေါ်တက်၍ ဆင်ကြီးအလာကို စောင့်နေကြသည်၊ ဆင်ကြီးသည် လာပြီး ငုတ်စူးသောခြေကို လှည့်ပြကာ လှဲအိပ်သည်၊ “အခြားအကြောင်းကြောင့်မဟုတ်၊ မကျန်းမမာ၍သာ ဤဆင်ကြီးလိုက်လာသည်” ဟု သိသော လက်သမားများသည် ဆင်ကြီးထံသွား၍ စူးဝင်သောငုတ်ကို မြင်လတ်သော် ပဲကွပ်ထက်ထက်ဖြင့် ငြောင့်ဖျားကို ရှစ်၍ ကြိုးချည်ပြီး ဆွဲနုတ်ကြသည်၊ ထို့နောက် အနာဝကို ညှစ်၍ ပြည်ထုတ်ပြီး ဖန်ရေဆေးကာ တတ်သမျှ မှတ်သမျှ ဆေးလိမ်းပေးကြလျက် လျင်မြန်စွာ ကောင်းသွားအောင် ကုသကြသည်။</p> <h3>ဆင်ဖြူတော်ကို လက်သမားအားပေး၍ ကျေးဇူးဆပ်</h3> <p>နာလံထပြီးနောက် ဆင်ပြောင်ကြီးသည် “ငါ့အပေါ် ကျေးဇူးများကြ၊ ငါ့အသက်ကို ပေးကြသော ဤလက်သမားတို့အတွက် ငါသည် ကျေးဇူးသိသူ ဆပ်သူ ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ မိမိနေရာသို့ သွားပြီး ဂန္ဓာရမျိုး ဆင်ဖြူတော်သားငယ်ကို ခေါ်လာ၏၊ လက်သမားများ အလွန်နှစ်သက် ကျေနပ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-183 <hr> ဆင်ပြောင်ကြီးသည် “ငါဤနေရာ၌နေလျှင် ဘာ့ကြောင့် ဤဆင်ကြီး လာသည်၊ ငါလာခြင်းအကြောင်း လက်သမားများ သိကြမည်မဟုတ်” ဟု ကြံစည်၍ မိမိရပ်တည်ရာမှ ထွက်သွားသည်၊ ဆင်သားငယ်လည်း ကောက်ကောက်ပါအောင် လိုက်သွား၏။ ဆင်ပြောင်ကြီးက ပြန်ဖို့ အသံပေးမှ ဆင်သားငယ်သည် လက်သမားများထံ ပြန်သွားသည်။</p> <p>လက်သမားများသည် “ဤဆင်သားငယ်ကို ငါတို့အားပေးဖို့ ဤဆင်ကြီး ခေါ်လာသည်ဖြစ်ရမည်” ဟု အကဲသိကာ “ငါတို့ထံမှာ သင်လုပ်ဖို့ကိစ္စ ဘာမျှမရှိ၊ အဖထံသာ သွားပါ” ဟု ပြန်လွှတ်ကြ၏၊ ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ၃-ကြိမ်တိုင်တိုင် မိမိထံ ပြန်လာသော ဆင်သားငယ်ကို လက်သမားများထံသာ ပြန်ပို့သည်၊ ထိုအခါမှစ၍ လက်သမားများ ကျွေးမွေးကြ၊ ထမင်းတအုပ်စီ ပေးကြသဖြင့် ဆင်သားငယ်အဖို့ လိုသမျှ ပြည့်စုံသည်။</p> <p>ဆင်သားငယ်သည် လက်သမားများ တောတွင်း ခုတ်ရွေထားသော သစ်များကို လွင်ပြင်၌ စုပုံထားခြင်းစသော ကျေးဇူးများ ပြုပေးသည်၊ လက်သမားများ၏ သားငယ်များနှင့်လည်း ရေ၌လည်းကောင်း၊ ကုန်း၌လည်းကောင်း အတူကစားသည်။</p> <h3>အာဇာနည်ဆင်များ ဓမ္မတာ ရိုးရိုးဆင်နှင့် ကွာပုံ</h3> <p>အာဇာနည် ဆင်၊ မြင်း၊ ယောက်ျားတို့သည် ရေ၌ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်များ စွန့်လေ့မရှိပေ၊ သို့သော်လည်း ဆင်ဖြူတော်ကလေး အပြင်၌ စွန့်ထားသော ကျင်ကြီးခြောက်တခုသည် သည်းထန်စွာရွာသော မိုးရေဖြင့် မြစ်တွင်းရောက်၍ မျောပါလာရာ ဗာရာဏသီ မြစ်ဆိပ်ချုံတခု၌ ငြိတွယ်နေသည်။</p> <p>ဗာရာဏသီမင်းကြီး၏ ဆင် ၅၀၀-မြစ်ဆိပ်သို့ ရေချိုးလာရာ အာဇာနည်ဆင်ကလေး၏ ကျင်ကြီးနံ့ရသဖြင့် အားလုံး မြစ်အတွင်း မဆင်းဘဲ အမြီးထောင်၍ ပြေးမည့်ဟန် ပြုကြသည်။ ဆင်ထိန်းများက ဆင်ဆရာများထံ တင်ပြ၍ စိစစ်ကြရာ ချုံ၌ရှိနေသော ဆင်ဖြူတော်ကျင်ကြီးကို တွေ့ရ၍ ယင်းကိုယူကာ အိုး၌ရေဖျော်ပြီး ဆင် ၅၀၀-ကိုယ်ပေါ် လောင်းပေးကြမှ ဆင်များ ရေချိုးကြသည်၊ ဆင်ဖြူတော် ကျင်ကြီးနံ့ကား မွှေးကြိုင်နေသည်။</p> <p>ထိုအကြောင်းကို မင်းကြီးသိ၍ ဆင်ဖမ်းလှေများဖြင့် မြစ်ညာသို့ ဆန်တက်ရာ ရေကစားနေသော ဆင်ဖြူတော်ကို မြစ်ဆိပ်၌ တွေ့ရသည်၊ စည်သံကြား၍ ဆင်ဖြူတော်ကလေးသည် လက်သမားများထံ ပြေးသွား၍ လိုက်ကြပြီး “သစ်ကိစ္စအတွက် ငါတို့လာသည်မဟုတ်၊ ဆင်ဖြူတော်လို၍ လာကြောင်း” မင်းကြီးက မိန့်ကြားသည်။</p> <p>လက်သမားများ ခွင့်ပြုချက်အရ ဆင်ဆရာများက ဖမ်းယူသော်လည်း ဆင်ဖြူတော်သည် မလိုက်လိုသဖြင့် ရပ်နေ၍ မင်းကြီးက “လက်သမားများအား ကျွေးမွေးခ<br> <br>စာမျက်နှာ-184 <hr> ပေးစေလိုကြောင်း” လျှောက်ထားလိုက်သည်၊ မင်းကြီးသည် ဆင်ဖြူတော်၏ ခြေ ၄-ဘက်၊ နှာမောင်း၊ အမြီး ၆-နေရာအနီး၌ အသပြာတသိန်းစီ ပုံထားလိုက်သည်။</p> <h3>ဆင်ဖြူတော်၏ ထူးခြားသော ဘုန်းသမ္ဘာ</h3> <p>မလိုက်သေးသဖြင့် လက်သမား ဇနီးမောင်နှံအားလုံးတို့အား ဝတ်စုံတစုံစီ၊ ကစားဖော် သူငယ်များအား အသုံးအဆောင် စုံလင်စွာပေးမှ ပြန်ကြည့်ပြန်ကြည့်နှင့် ဆင်ဖြူတော်သည် မင်းကြီးနောက် လိုက်ပါသွားသည်။ မြို့ရောက်သော် မင်းကြီးသည် မြို့နှင့် ဆင်တင်းကုပ်ကို တန်ဆာဆင်စေကာ မြို့ကို လက်ယာရစ်ပတ်ပြီးမှ ဆင်တင်းကုပ်သို့ သွင်းပြီး ဆင်ဖြူတော်အား ပြည်စည်းစိမ်တဝက်ပေးကာ အဆောင်အယောင် အခမ်းအနားဖြင့် ထူးခြားစွာ ချီးမြှောက်သည်။ ဆင်ဖြူတော်ရောက်ချိန်မှစ၍ ဗာရာဏသီမင်းကြီးအဖို့ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး လက်တော်ရောက်ပြီး ဖြစ်တော့သည်။</p> <p>ကာလကြာသော် မိဖုရားခေါင်ကြီး၌ ဘုရားလောင်း သန္ဓေယူ၍ ကိုယ်ဝန်ရင့်လာချိန် ဗာရာဏသီမင်း နတ်ရွာစံရာ နှလုံးကွဲ၍ သေပွဲဝင်မည်စိုးသဖြင့် ဆင်ဖြူတော်အား အသိမပေးကြပေ၊ ဗာရာဏသီမင်း နတ်ရွာစံကြောင်းကြား၍ ကောသလမင်းက ဗာရာဏသီမြို့အား စစ်တပ်ကြီးဖြင့် ဝန်းရံပိတ်ဆို့ထားရာ ဗာရာဏသီမြို့သားများက “၇-ရက်ကြာလျှင် မိဖုရားကြီးမှာ သားရတနာဖွားမည်ဟု ပုရောဟိတ် ပုဏ္ဏားဆရာများ ဟောထားပါသည်၊ အဟောအတိုင်း သားတော်ဖွားလျှင် စစ်တိုက်ပါမည်၊ ယခု ၇-ရက်မျှ ဆိုင်းပါ” ဟု သဝဏ်လွှာပို့ကြရာ ကောသလမင်းကြီးကလည်း သဘောတူ စောင့်ဆိုင်းသည်။</p> <h3>ဘုရားလောင်းမင်းသားအား ဆင်ဖြူတော် ကျေးဇူးပြုပုံ</h3> <p>၇-ရက်ကြာတွင် သားတော်ကို ဖွားမြင်ရာ ပြည်သူများအတွက် တက်ကြွသောစိတ်ကို ဖြစ်စေတတ်သော မင်းသားဖြစ်၍ အလီနစိတ္တဟု မှည်ခေါ်ကြပြီး ကောသလမင်းနှင့် စစ်ပြိုင်ကြသည်။ ဦးစီးဘုရင်မရှိ၍ စစ်တိုက်ရင်းပင် စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းနေကြကြောင်း အမတ်များက မိဖုရားကြီးအား သံတော်ဦးတင်ကြပြီး ၁-မင်းကြီး နတ်ရွာစံကြောင်း၊ ၂-သားတော် ဖွားမြင်ကြောင်း၊ ၃-ကောသလမင်း စစ်ခင်းလာနေကြောင်းကို ဆင်ဖြူတော် မသိသေး၍ အသိပေးသင့်ကြောင်း အထူးတင်ပြရာ မိဖုရားကြီးက သဘောတူညီသည်။</p> <p>မင်းသားငယ်ကို တန်ဆာဆင်၍ ဆင်တင်းကုပ်သို့ သွားကာ ဆင်ဖြူတော်ခြေရင်း၌ သိပ်ထားပြီး ဤမင်းသားကား ဗာရာဏသီမင်း၏ သားဖြစ်ကြောင်းနှင့်တကွ မင်းကြီးနတ်ရွာစံ၍ ကောသလမင်း စစ်ခင်းလာနေသဖြင့် ပြည်သူများ စိတ်ဓာတ်ကျနေကြောင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-185 <hr> ဤမင်းသားငယ်ကို အရှင်ဆင်မင်း သတ်လိုကသတ်၍ ဗာရာဏသီမင်းအဖြစ် ယူပေးလိုကလည်း ပေးပါမည့်အကြောင်း မိဖုရားကြီးက ပြောဆိုသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဆင်ဖြူတော်သည် ဘုရားလောင်းမင်းသားကို နှာမောင်းဖြင့် ပွေ့ယူ၍ ဦးကင်း၌ထားကာ ငိုကြွေးပြီး မိဖုရားကြီးလက်၌ ပြန်သိပ်ထားပြီးမှ “ကောသလမင်းကို အရှင်ဖမ်းမည်” ဟု ကြုံးဝါးလျက် ဆင်တင်းကုပ်မှ ထွက်လေသော် အမတ်များလည်း လိုက်ပါလျက် မြို့တံခါး ဖွင့်ပေးကြသည်။</p> <h3>အာဇာနည်တကောင်ကြောင့် ထောင်သောင်းဗိုလ်ခြေ ညက်ညက်ကျေ</h3> <p>ဆင်ဖြူတော်သည် မြို့မှထွက်ကာ ကြိုးကြာသံဟစ်လျက် ရန်သူစစ်တပ်ကို ဖောက်ထွင်းပြီး ကောသလမင်း၏ ဦးသျှောင်ကို ဆွဲဆောင်ဖမ်းယူ၍ ဘုရားလောင်းမင်းသား၏ ခြေရင်း၌ လဲကျစေသည်၊ ကောသလမင်းအား သတ်မည့် မိမိတပ်များကို ဟန့်တားကာ “အသင် ကောသလမင်းသည် ယနေ့မှစ၍ သတိထားပါ၊ မင်းသားငယ်ဟု မချေမငံ မပြုလင့်” ဟု ဆုံးမပြီး ပြန်လွှတ်သည်။</p> <p>ထိုအချိန်မှစ၍ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး မင်းစည်းစိမ်သည် ဘုရားလောင်းမင်းသား လက်ဝယ် ရောက်ပြီးဖြစ်သည်၊ ရန်ပြုခံရမှု မရှိတော့ပေ၊ ဘုရားလောင်းမင်းသား ၇-နှစ် ရှိသောအခါ မင်းအဘိသိက်သွန်း၍ အလီနစိတ္တမင်းအမည်ဖြင့် အုပ်ချုပ်ကာ အဆုံး၌ နတ်ပြည်လားသည်။</p> <p>ဤဇာတ်တော်၌ ဗာရာဏသီမိဖုရားကြီးသည် မယ်တော်မာယာ၊ ဗာရာဏသီမင်းကား ဘုရင်သုဒ္ဓေါဒန၊ ဖခင်ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ရှင်သာရိပုတ္တရာ၊ ရန်သူကောသလမင်းသည် အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန် ဖြစ်လာ၍ အလီနစိတ္တမင်းသားသည် ယခုအခါ ငါဘုရားဖြစ်လာသည်ဟု ဇာတ်ပေါင်းပြတော်မူသည်။ ဤသို့လျှင် သာရိပုတ္တရာသည် ရှေးကပင် ကျေးဇူးကို သိတတ်ဆပ်တတ်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အပြစ်ပြ ဆုံးမလျှင် ရွှေအိုးပြသူဟု ယူဆရမည်</h3> <p>ဘုရားရှင်က အရှင်သာရိပုတ္တရာအား “သင့်တပည့် ရာဓရဟန်း ဆုံးမလွယ်ပါ၏လော” ဟု မေးတော်မူရာ “ဆုံးမလွယ်ပါသည်၊ အပြစ်ကိုပင်ပြောသော်လည်း အမျက်မထွက်ပါ” ဟု လျှောက်သဖြင့် “ဤသို့သော တပည့်မျိုး မည်မျှရလိုသနည်း” ဟု ထပ်ဆင့် မေးတော်မူရာတွင် “များစွာပင် ရလိုပါကြောင်း” လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ရဟန်းမှန်လျှင် ရာဓရဟန်းလို ဆုံးမလွယ်ကူသူ ဖြစ်သင့်သည်၊ အပြစ်ကိုပြ ဆုံးမသော်လည်း အမျက်မထွက်ရာ၊ ဆုံးမသောဆရာကို ရွှေအိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-186 <hr> ငွေအိုးကို ပြပေးသူကဲ့သို့ မှတ်ယူရမည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဓမ္မပဒ၌ “နိဓီနံ ဝ ပဝတ္တာရံ” ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၆။ ခေါင်းပါးသော သင်္ကန်းကို ဆောင်သူတို့တွင် မောဃရာဇသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သင်္ကန်း၊ ချည်၊ ဆိုးရည်အားဖြင့် ၃-ပါးစုံ ခေါင်းပါးညံ့ဖျင်းသည့် ပံ့သကူသင်္ကန်းကို ဝတ်ရုံသဖြင့် လူခစီဝရဓရ ဧတဒဂ်ရသော အရှင်မောဃရာဇကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအား ကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>ကဿပဘုရားလက်ထက် အရှင်မောဃရာဇ ရဟန်းပြုဖူးသည်</h3> <p>ကဿပဘုရားမပွင့်မီ ကဋ္ဌဝါဟနမြို့မင်း၏ အမတ်ကြီးဖြစ်လာသည်။ ထိုအချိန် ကဿပဘုရားရှင် ပွင့်လာကြောင်း ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီး ကြားသဖြင့် အရှင်မောဃရာဇ အလောင်း အမတ်ကြီးအား ဘုရားပင့်ရန် ယောက်ျား ၁၀၀၀-နှင့် စေလွှတ်သည်။ အမတ်ကြီးသည် ဘုရားထံရောက်၍ တရားနာကာ ရဟန်းပြုပြီး အနှစ် ၂-သောင်း ရဟန်းတရား အားထုတ်နေသည်။ ယောက်ျား တထောင်သာ ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးထံ ပြန်ကြသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည်သား လက်သမားဆရာကြီးသည် တပည့်ကြီး ၁၆-ယောက်အပြင် ယင်းတပည့်ကြီးများ တဦးစီ၏ အနီးနေ တပည့် ၁၀၀၀-စီ စုစုပေါင်း ၁၆၀၁၆-ယောက် (ဆရာကြီးပါဆိုလျှင် ၁၆၀၁၇-ဦး) နှင့်အတူ ဗာရာဏသီပြည်ကိုမှီ၍ တောအတွင်း၌ လက်သမားပညာဖြင့် လုပ်ကိုင် စားသောက်ကြသည်။</p> <h3>လေယာဉ်ပျံလုပ်တတ်သဖြင့် လက်သမားက မင်းဖြစ်သွားသည်</h3> <p>ဆရာကြီးသည် “အရွယ်ကြီးလျှင် လက်သမားလုပ်စားဖို့ မလွယ်” ဟု ကြံကာ တပည့်များကို ရေသဖန်းသားစသော ပေါ့ပါးသောသစ်များ ရှာခိုင်းပြီး ဂဠုန်ရုပ်ပြုလျက် အတွင်း၌ ယန္တရားစက်ကပ်ကာ တပည့်များ အလုပ်လုပ်နေသော တောအတွင်း ဆင်းပြသည်၊ လက်သမားအလုပ်ကား ဆင်းရဲသည်၊ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး မင်းအဖြစ်ရနိုင်ရန် တပည့်များလည်း ဂဠုန်ရုပ်စက်ယာဉ်ပျံများ လုပ်ကြရမည်ခိုင်းသဖြင့် အားလုံး အောင်မြင်စွာ တည်ဆောက်နိုင်ကြသည်။</p> <p>“သိမ်းရမည့်တိုင်းပြည်ကို ဗာရာဏသီပြည်” ဟု တပည့်များက ဆန္ဒပြုကြရာ “ယင်းပြည်ကိုသိမ်းလျှင် လက်သမားမင်း၊ လက်သမားအမတ် အပြောခံကြရမည်၊ ဇမ္ဗူဒိပ်ကား ကျယ်ဝန်းသည်” ဟု ဆရာကြီးမိန့်ပြီး ဟိမဝန္တာသို့ ရွှေ့ရွှေ့ကာ စက်ယာဉ်ပျံများ သားမယားများ တင်ဆောင်ကာ ပျံသွားကြပြီး မြို့တမြို့သိမ်း၍ မင်းပြုကြသည်။ သစ်သားရုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-187 <hr> စက်ယာဉ်ပျံ၏ အရှင်ဖြစ်သောကြောင့် ကဋ္ဌဝါဟနမင်း၊ ကဋ္ဌဝါဟနမြို့၊ ကဋ္ဌဝါဟနပြည်ဟု တွင်သည်၊ မင်းကြီးနှင့် အိမ်ရှေ့မင်းသား တပည့်ကြီး အမတ် ၁၆-ဦးတို့သည် တရားနှင့်အညီ အုပ်ချုပ်ကြသဖြင့် တိုင်းပြည် သာယာဝပြောသည်။</p> <h3>ရှေးမင်းများ မဟာမိတ်ဖွဲ့ လက်ဆောင်ပေးကြပုံ</h3> <p>မဇ္ဈိမတိုက် ဗာရာဏသီပြည်မှ ကုန်သည်များ ရောက်လာရာ ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးသည် အကြောင်းစုံမေးမြန်းပြီး ဗာရာဏသီမင်းနှင့် မဟာမိတ်ဖြစ်ရန် စီစဉ်စေရာ အောင်မြင်ကြပြီး အဒိဋ္ဌသဟာယ = တဦးနှင့်တဦး မမြင်ရခင်ကပင် ချစ်ခင်သော မိတ်ဆွေများ ဖြစ်သွားကြသည်။ အထူးအဆန်းရှိက ကူးလူးဆက်ဆံဖို့ရာလည်း တပြည်နှင့်တပြည် ရွှေလမ်းငွေလမ်း ဖောက်ထားကြသည်။</p> <p>ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးမှာ ကမ္ဗလာထည်များရသဖြင့် ဆင်စွယ်ကြုတ် ၈-လုံး၌ ထည့်ကာ ချိပ်လုံးများဖြင့် ပိတ်သည်၊ ယင်းသေတ္တာကို နူးညံ့သော အဝတ်များပတ်၊ မင်းတံဆိပ်နှိပ်ပြီး ဗာရာဏသီမင်းထံ ဆက်သည်၊ “ရွှေမြို့တော်အလယ် အမတ်အများရှေ့၌ ဖွင့်လှစ်ကြည့်ရှုပါ” ဟု သဝဏ်လွှာလည်း ရေးပို့သည်။</p> <p>ဗာရာဏသီမင်းသည် လက်ဆောင်ကို ဖွင့်ကြည့်ရာ ချိပ်လုံး ၈-လုံး တွေ့ရလျှင် “ကလေးကစားစရာ ပို့သည်” ထင်ကာ မျက်နှာပျက်ပြီး ချိပ်လုံးကို ရာဇပလ္လင်၌ ထုရိုက်သည်၊ ချိပ်များကွာပြီး ဆင်စွယ်ကြုတ်ပွင့်ကာ ကမ္ဗလာထည်ကို တွေ့မှ ကြွင်းချိပ် ၇-လုံးကိုလည်း ထုခွဲ၍ အလျား ၁၆-တောင်၊ အနံ ၈-တောင်စီရှိသော ကမ္ဗလာနီများ ရရှိသည်။ ဖြန့်လိုက်သောအခါ မင်းရင်ပြင်တခုလုံး နေရောင်ဟပ်သလို ဖိတ်ဖိတ်တောက်သော အထည်များကို မြင်ရ၍ လူများ လက်ချောင်းခါ၊ ခေါင်းပေါင်းပစ်ကြသည်၊ ရာဖြတ်များပင် ကမ္ဗလာနီ တထည်တထည်ကို တန်ဖိုးမဖြတ်နိုင်ကြပေ။</p> <h3>အကောင်းဆုံးလက်ဆောင်မှာ ရတနာ ၃-ဖြာ</h3> <p>အဆွေတော် ကဋ္ဌဝါဟနမင်း လက်ဆောင်ပို့လာပြီး သူ့ထက်သာအောင် မည်သည့်လက်ဆောင် ပို့ရပါမည်နည်းဟု ဗာရာဏသီမင်းကြံရာ ကဿပဘုရားရှင် ပွင့်ထွန်း၍ ဗာရာဏသီပြည် သီတင်းသုံးချိန်ဖြစ်ရကား “ရတနာ ၃-ပါးထက် သာသောရတနာမရှိ၊ ရတနာ ၃-ပါး သတင်းကောင်းကိုပင် လက်ဆောင်ပြန်မည်” ဟု ဆုံးဖြတ်ပြီး—</p> <h3>ဗုဒ္ဓေါ လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</h3> <p>ဓမ္မော လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ သုခါယ သဗ္ဗပါဏိနံ။<br> သံဃော လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ပုညက္ခေတ္တံ အနုတ္တရံ—<br> <br>စာမျက်နှာ-188 <hr> ဟူသော ၉-ပါဒရှိသည့် ဂါထာနှင့် သီလမှစ၍ အရဟတ္တဖိုလ်တိုင်အောင် ရဟန်းတပါး၏ လုပ်ငန်းစဉ်ကို ရွှေပြား၌ ရေးသားစေပြီး ၁-ရတနာ ၇-ပါး စီထားသော ကြုတ်၌သွင်းသည်၊ ယင်းကြုတ်ကို ၂-မြသားကြုတ်၊ ၃-ကျောက်မျက်ရတနာကြုတ်၊ ၄-ပတ္တမြားနီကြုတ်၊ ၅-ရွှေကြုတ်၊ ၆-ငွေကြုတ်၊ ၇-ဆင်စွယ်ကြုတ်၊ ၈-နံ့သာကြုတ်များ၌ အဆင့်ဆင့်ထည့်ပြီး သေတ္တာ၌သွင်း နူးညံ့သောအပတ်များပတ်ကာ မင်းတံဆိပ်ခတ်နှိပ်ပြီး ဆင်ရတနာပေါ်တင်၍ တူရိယာစုံ တီးမှုတ်လျက် ပို့စေသည်။</p> <p>ကာသိတိုင်းနယ်ဆုံးထိ ဗာရာဏသီမင်းကြီးကိုယ်တိုင် အုပ်ချုပ်ပို့ကာ ပြည်နီးမင်းများကိုလည်း ခမ်းနားစွာ ကြိုဆိုစေသည်၊ ကဋ္ဌဝါဟနမင်းလည်း ခရီးဦးကြို လာကြို၍ နေပြည်တော်ရောက်လတ်သော် လက်ဆောင်ရတနာများကို တထပ်စီ လှန်ဖွင့်ရာတွင် ရတနာ ၃-ပါး သတင်းစကား ရွှေပြား၌တွေ့ရ၍ မည်သို့ပြုသင့်ကြောင်း အမတ် ၁၆-တို့အား တိုင်ပင်ရာ အမတ်များက သူတို့ပင် ရှေးဦးသွားစုံစမ်းကြပါမည်ဟု တညီတညွတ်တည်း လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <h3>ဘုရားသော်လည်း ဩဝါဒနှင့်အညီ ရဟန်းပြုကြသည်</h3> <p>အမတ်များက “ဘုရားရှင်ပွင့်ရိုးမှန်လျှင် အရှင်မင်းကြီးကို ကျွန်ုပ်တို့ တဖန်ပြန်ဖူးခွင့်မရှိတော့ပါ၊ မမှန်လျှင် ပြန်လာပါမည်” ဟု လျှောက်ထား၍ တထောင်စီ ခြံရံထွက်သွားကြသည်။ မင်းကြီးသည် (နှမ၏သား) ဟူအမတ်ကိုကား “ဘုရားပွင့်ထွန်းပါက ဆက်ဆက်ပြန်လျှောက်” ဟု အထူးမှာလိုက်သည်။</p> <p>တပည့် တသောင်းခြောက်ထောင် ခြံရံသော အမတ် ၁၆-ဦးတို့သည် ခရီးပြင်းသွားကြသော်လည်း ယင်းတို့ ဗာရာဏသီပြည် မရောက်မီပင် ကဿပဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသည်။ အမတ်ပရိသတ်များ ရောက်လာ၍ မေးလျှောက်သောအခါ ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံပြီဖြစ်ကြောင်း သိကြ၍ ငိုကြွေးကြပြီး ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမများကို တောင်းခံကြသည်။</p> <p>မထေရ်ကြီးများက “သရဏဂုံသီလဒါနများ အားထုတ်ရမည်၊ စွမ်းနိုင်လျှင် ကိုယ်တိုင် ရှင်ရဟန်းပြုကြရမည်” ဟု မိန့်ရာ တူအမတ်တဦးမှအပ အားလုံးရဟန်းပြုကြသည်၊ တူအမတ်ကား မထေရ်ကြီးများထံမှ ပရိဘောဂစေတီထိုက်သော ဘုရားရှင်၏ အသုံးအဆောင် ရေစစ်နှင့် တိပိဋကဓရ မထေရ်တပါးကို ပင့်ဆောင်ပြီး ကဋ္ဌဝါဟနမြို့သို့ ပြန်လာသည်။</p> <p>တူအမတ်သည် ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးအား အကြောင်းစုံတင်ပြ လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးသည် တိပိဋကဓရ အရှင်မြတ်အား ကျောင်းဆောက်ကိုးကွယ်၍ ရေစစ်ကို စေတီတည်ကာ ဗောဓိပင်အသစ်လည်း စိုက်ပျိုးလျက် သရဏဂုံသီလ ဒါနကုသိုလ်များ အားထုတ်သဖြင့် နတ်ပြည်၌ဖြစ်သည်။ ရဟန်းပြုကြသူများလည်း အားလုံးနတ်ပြည်၌ဖြစ်၍ ကဋ္ဌဝါဟနမင်း၏ အရံဖြစ်ကြသည်။ (မောဃရာဇာ အလောင်းလည်း ပါသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-189 </p><hr> <h3>ဗာဝရီပုဏ္ဏားကြီး၏ တွေးခေါ်မြော်မြင်မှု</h3> <p>ငါတို့ဘုရားရှင်မပွင့်မီ ယင်းနတ်ပရိသတ်များ သာဝတ္ထိပြည် ပုဏ္ဏားမျိုး၌ အားလုံးဖြစ်ကြပြီး ဆရာကြီးကား မဟာကောသလမင်း၏ ပုရောဟိတ် ဗာဝရီပုဏ္ဏားကြီး ဖြစ်လာသည်၊ ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံပြီး ဗေဒပါရဂူဖြစ်၏။ တပည့်အားလုံးလည်း နောက်ဆုံးဘဝ ပေါင်းမိကြပြန်သည်။</p> <p>မဟာကောသလမင်း နတ်ရွာစံ၍ သားတော် ပသေနဒီကောသလမင်း လက်ထက်၌လည်း ဗာဝရီဆရာကြီးကား ပုရောဟိတ်ဖြစ်ရုံမျှမက မင်းသားဘဝ ဆရာဖြစ်သဖြင့် အခြားစည်းစိမ်များကိုပါ ချီးမြှောက်ခံရသည်။ ဆရာကြီးသည် ဗေဒင်၏ အနှစ်သာရကို ရှာမရသဖြင့် “ရသေ့ရဟန်းပြုကာ တမလွန်လောကအတွက် အနှစ်သာရကို ရှာမည်” ဟု ကြံကာ မင်းထံခွင့်တောင်းသည်။</p> <p>မင်းက ခွင့်မပြုလိုသော်လည်း အတင်းပင် တောင်းသဖြင့် နေ့ညမရွေး ဖူးနိုင်ရန် ဥယျာဉ်တော်မှာပင် ရသေ့ရဟန်းပြုပါဟု ခွင့်ပေးရာ တပည့် ကြီးငယ် အားလုံးနှင့်အတူ ရဟန်းပြုသည်၊ ပသေနဒီကောသလမင်းသည် ပစ္စည်းလေးပါးထောက်ပံ့ပြီး ညနံနက် မှန်မှန် သွားရောက် ဆည်းကပ်သည်။</p> <p>တနေ့သ၌ တပည့်များက လူပြွမ်းလှ၍ မြို့ရွာနှင့် ဝေးသောနေရာနေဖို့ အကြံပေးကြသဖြင့် ဗာဝရီဆရာကြီးသည် ကောသလမင်းအား ထိုအကြောင်းမိန့်ကြားရာ ၃-ကြိမ် တား၍မရသည့်အဆုံး အသပြာ ၂-သိန်းပေးပြီး အမတ် ၂-ယောက်ပါ ထည့်လိုက်သည်။</p> <h3>မြေဝယ်၍ ရသေ့များအား ကျောင်းဆောက်လှူသော ကောသလမင်း</h3> <p>ဗာဝရီဆရာကြီးနှင့် တပည့်များသည် သာဝတ္ထိမြို့ တောင်ဘက် မဇ္ဈိမတိုက်၏ အပြင်ဘက်ဖြစ်၍ အဿကမင်း၊ မူဠကမင်း ၂-ပါးပိုင် ၂-တိုင်းကြားဝယ် ဂေါဓာဝရီမြစ် ၂-မြွာအတွင်း ၃-ယူဇနာရှိ ရေလည်ကျွန်းသို့ ရောက်ကြသည်။ သီးပင်ကောဖြစ်၍ သရဘင်္ဂစသော ရသေ့ကြီးများ၏ ရှေးနေရာဖြစ်ရကား သင့်လျော်ကြောင်း အမတ်များအား မိန့်ရာ မင်း ၂-ပါးအား တသိန်းစီပေး၍ မြေနေရာယူကြ၊ မင်း ၂-ပါးကလည်း နောက်ထပ် ၂-ယူဇနာ ထပ်လှူကြသည်။</p> <p>သာဝတ္ထိအမတ် ၂-ဦးသည် ကျောင်းတိုက်ဆောက်၍ သာဝတ္ထိပြည်မှ နောက်ထပ် ဥစ္စာများယူကာ ဆွမ်းခံရွာပါ တည်ထားပြီးမှ ပြန်ကြသည်၊ ထိုရွာနေ လူများသည် အသပြာတသိန်းကို အခွန်တော်အဖြစ် အဿကမင်းထံပို့ရာ မင်းက လက်မခံဘဲ ဗာဝရီဆရာကြီးကို လှူစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-190 </p><hr> <h3>တနှစ်တသိန်းလှူသော ဗာဝရီဆရာကြီး</h3> <p>ဆရာကြီးများပိုင်မြေ၌ နေရသဖြင့် ကျေးဇူးဆပ်ခြင်းအနေနှင့် ပို့လာသော အသပြာတသိန်းကို ဆရာကြီးကလည်း ပြန်စွန့်ရာ ရွာနေလူများက “နှစ်စဉ် တသိန်းစီ လှူပါမည်၊ ဆရာကြီး ဒါနပြုဖို့ပါ” ဟု လျှောက်ထားမှ လက်ခံပြီး ဆင်းရဲသား စသည်များအား လှူဒါန်းသည်၊ ဆရာကြီး၏ နှစ်စဉ်အလှူသတင်းကား ဇမ္ဗူဒိပ်ဝယ် ထင်ရှားလှသည်။</p> <p>တခုသောနှစ်၌ အလှူပြီး၍ အပရစေတနာနှင့် ဆရာကြီး ဝမ်းသာနေစဉ် ဒုဗ္ဘိဝိဋ္ဌပုဏ္ဏားရွာ ဇူဇကာအဆက် ပုဏ္ဏားတဦးသည် ဇနီးပုဏ္ဏေးမ ပူဆာသဖြင့် ဆရာကြီးထံ အသပြာ ၅၀၀ လာအလှူခံသည်၊ လှူပြီးစဖြစ်၍ လှူရန်မရှိတော့ကြောင်း ပြောရာ “ဤမျှလှူနိုင်သူ အရှင်မှာ ငွေမပြတ်နိုင်၊ ၅၀၀-လှူပါ” ဟု အတင်းပင် အလှူခံသည်။</p> <p>နောင်လှူချိန်ရောက်မှ လာပါဟု ပြေလည်စွာပြောသော်လည်း “ယင်းအချိန်ထိ စောင့်နေရမှာလား” ဟု စိတ်ဆိုးစကား ပြောကြားပြီး ဆရာကြီးကျောင်းတံခါး၌ သဲပုံပန်းနီများကြဲပြီး မန္တန်စုတ်သယောင် နှုတ်ခမ်းလှုပ်ပြီး “ဦးခေါင်း ၇-စိတ်ကွဲပါစေ” ဟု ဆိုသည်။ ပုဏ္ဏားကျိန်ဆဲသွား၏၊ “ငါ့မှာလည်း ပေးစရာမရှိ၊ ပုဏ္ဏားစကား တခါတရံ မှန်နိုင်သည်” ဟု ကြံကာ ဆရာကြီး သောကရောက်နေသည်။</p> <h3>မိခင်နတ်သမီး၏ ညွှန်ပြမှုကျေးဇူး</h3> <p>သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ ဒုတိယဘဝက မိခင်ကျောင်းစောင့်နတ်သမီးလာပြီး “သားတော်ရသေ့၊ ထိုပုဏ္ဏားသည် ဦးထိပ်နှင့် ဦးထိပ်ကွဲကြောင်းတရား ဘာမျှမသိသော လူလိမ်ပုဏ္ဏားသာ ဖြစ်သည်၊ လောကမှာ ဘုရားပွင့်နေသည်၊ သားတော် မသိသေး၊ သံသယရှိလျှင် ဘုရားထံသွားလျှောက်၊ အကြောင်းစုံ မိန့်ကြားလိမ့်မည်” ဟု ပြောကြားရာ ဆရာကြီး ဝမ်းမြောက်၍ သောကပျောက်တော့သည်။</p> <p>နောက်နေ့ အရုဏ်တက်ချိန်၌ တပည့်များခေါ်ပြီး “ဘုရားပွင့် မပွင့် မြန်မြန်သွားစုံစမ်းကြ၊ ငါ့ကိုလည်း ပြန်ပြောကြ၊ ငါလည်း ဘုရားထံ သွားပါမည်၊ အမှန်မှာ ငါ့အတွက် အသက်ကကြီးနေတော့ သေမင်းအန္တရာယ်ကို သိခဲသည်၊ ဘုရားထံသွား၍ ဤပုစ္ဆာများ မေးလျှောက်ကြ၊ ဘုရားမှန်လျှင် ဖြေနိုင်လိမ့်မည်” ဟု မှာထားသင်ကြားပေးသည်။</p> <h3>ဘုရားထံသွားသော ပရိသတ် ၁၆၀၀</h3> <p>“ငါ့တပည့်များကား ပညာရှင်များဖြစ်၍ ဘုရားတရားနာကိစ္စပြီးသွားလျှင် ငါ့ထံ ပြန်လာချင်မှ လာကြမည်” ဟု ဆရာကြီးကြံကာ တူဖြစ်သူ ပိင်္ဂိယအား “ဆက်ဆက်ပြန်လာကာ ရအပ်သောဂုဏ်ကျေးဇူး ပြန်ဟောဖို့” အထူးမှာလိုက်သည်၊ အဇိတတပည့်ကြီး—<br> <br>စာမျက်နှာ-191 <hr> ကို ဦးစီးထား၍ တပည့်ပေါင်း တသောင်း ၆-ထောင် တပြည်ဝင် တပြည်ထွက် ခရီးဆက်ကြသည်။</p> <p>“ဘုရားရှင်ကို ပုစ္ဆာမေးသွားကြမည်” ဟု တွေ့မြင်သမျှ လူများ၏ အမေးကို ဖြေဆိုရာ ထိုလူများလည်း လိုက်ပါလာကြသဖြင့် ကောသမ္ဗီမှ သာကေတသို့ ရောက်လျှင်ပင် ပရိသတ် ၆-ယူဇနာရှိပေပြီ။ ဘုရားရှင်သည် ယင်းပရိသတ်များ နေရာမလောက်မည်ကို သိတော်မူ၍ ရဟန်းတော်များ ခြံရံကာ သာဝတ္ထိမှ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ကြိုတင်ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင် ခြေတော်ရာချပုံနှင့် ခြေတော်ရာအမျိုးအစား</h3> <p>ရသေ့များ သာဝတ္ထိဇေတဝန်သို့ ရောက်သောအခါ ဂန္ဓကုဋီတိုက်အနီး၌ (ဓိဋ္ဌာန်တော်မူချက်အရ) ဘုရားခြေရာတော်ကို မြင်လျှင်ပင်—<br> ၁။ ရာဂများသူ၏ ခြေရာသည် အလယ်က မထိပေ။<br> ၂။ ဒေါသသမား၏ ခြေရာကား နောက်သို့ ဆွဲငင်သလိုရှိ၍<br> ၃။ မောဟများသူကား ခြေဖျား ဖနောင့်ကိုသာ ဖိနင်းသလို ရှိ၏။<br> “ဤခြေရာတော်ကား ကိလေသာအမိုး ဖွင့်ပြီးသူ ဘုရားရှင်၏ ခြေတော်ရာပင်” ဟု တိကျစွာ ဆုံးဖြတ်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သေတဗျပြည်၊ ကပိလဝတ်ပြည် စသည်များသို့ ဝင်တော်မူသည်။ ပရိသတ် တိုးပွားစေကာ ရာဇဂြိုဟ် ပါသာဏကစေတီသို့ ရောက်တော်မူသည်။ ကျောက်ဖျာကြီးကား ကြီးမားလှရာ ဘုရားမပွင့်မီက နတ်ကွန်းရှိ၍ ဘုရားပွင့်လာလျှင် ကျောင်းဆောက်ပြီး သာသနာတော်အား လှူသည်။ အမည်ရင်း ပါသာဏကစေတီတွင်သည်၊ ယင်းစေတီ၌ တရားမဏ္ဍပ်ကြီးကို ကြိုတင်၍ သိကြားမင်းက ဖန်ဆင်းထားသည်။</p> <p>ရသေ့များသည် ဘုရားရှိရာသို့ အပြင်းလိုက်ကြရာ ပါသာဏကစေတီ၌ ဘုရားရှင် ရှိသည်ဟု ကြားသိရလျှင်ပင် ရေငတ်သူ ရေတွေ့သည့်ပမာ ဝမ်းသာစွာ စေတီကျောင်းတိုက်သို့ ပြေးသွားကြသည်။ သံဃာများကို တရားဟောနေဆဲဖြစ်ကာ ရောင်ခြည်တော် ၆-ဖြာ၊ လက္ခဏာတော်တို့ဖြင့် တင့်တယ်သော ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရ၍ နှုတ်ခွန်းဆက်စကားများလည်း ပြောကြားကြရသည်။</p> <h3>အဇိတရသေ့၏ စိတ်မေးပုစ္ဆာများ</h3> <p>“ဤယောက်ျားမြတ်ကား ဘုရားရှင်စင်စစ် ဖြစ်ပေမည်” ဟု ယုံကြည်ကာ ဗာဝရီဆရာကြီး မှာကြားသည့်အတိုင်း စိတ်ဖြင့်သာ ၁-ဆရာကြီး၏ အသက်အရွယ်၊ ၂-အနွယ်၊ ၃-ဆရာကြီးမှာရှိသော ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ၊ ၄-အတတ်ပညာ၊ ၅-တပည့်အရေအတွက်များကို မေးလျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က အဇိတရသေ့၏ စိတ်ဖြင့်အမေးကို “၁-အသက် ၁၂၀၊ ၂-ဗာဝရီအနွယ်၊ ၃-ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃-ပါး၊ ၄-ဗေဒင် ၃-ပုံ တဘက်ကမ်း<br> <br>စာမျက်နှာ-192 <hr> ရောက် တတ်မြောက်သည့်ပြင် အဘိဓာန်၊ အလင်္ကာကျမ်းနှင့်တကွ မဟာပုရိသလက္ခဏာကျမ်း၊ ဣတိဟာသ (ပုရာဏ်) ကျမ်းများ တတ်မြောက်သည်၊ ၅-ပျင်းရိ၍ ဉာဏ်ထိုင်းသူ တပည့် ၅၀၀-ကို ကိုယ်တိုင် ဗေဒကျမ်းများ ပို့ချနေသည်” ဟု နှုတ်ဖြင့် ဖြေဆိုတော်မူသည်။</p> <p>ဆရာကြီး၏ ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃-ပါး သရုပ်ကို စိတ်ဖြင့် မေးမြန်းရာ ဘုရားရှင်က “၁-မျက်နှာပြင် တခုလုံးကို ဖုံးလွှမ်းနိုင်သော လျှာ၊ ၂-မျက်မှောင် ၂ ဘက် အလယ်၌ ဥဏ္ဏလုံမွေးရှင်တော်၊ ၃-အအိမ်ဖြင့် ဖုံးလွှမ်းအပ်သော ပုရိသအင်္ဂါတို့ ဖြစ်သည်” ဟု နှုတ်ဖြင့် ဖြေတော်မူသည်။</p> <h3>တရားနာပရိသတ် ၁၂-ယူဇနာ</h3> <p>မေးလျှောက်သံကို မကြားရဘဲ အဖြေကိုသာ ကြားရသော ၁၂-ယူဇနာရှိ ပရိသတ်သည် ဝမ်းမြောက်စွာ လက်အုပ်ချီကြလျက် “လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမေး၍ မည်သူ့အား ဘုရားရှင် ဖြေပြပါလိမ့်” ဟု အံ့ဩစွာ ကြံစည်နေကြသည်။</p> <p>ထို့နောက် အဇိတသည် ရှေ့က ဦးထိပ်မည်သောတရား၊ ဦးထိပ်ကို ခွဲစိတ်နိုင်သောတရား၊ ဤ ၂-ပါးကိုလည်း စိတ်ဖြင့်ပင် မေးလျှောက်ပြန်ရာ ဘုရားရှင်က “အဝိဇ္ဇာနှင့် အရဟတ္တမဂ်ပညာ” ဟု အစဉ်လိုက် နှုတ်တော်ဖြင့် ဖြေဆိုတော်မူသည်။ အဇိတရသေ့သည် ဝမ်းမြောက်လှသဖြင့် ဘုရားရှင်ခြေတော်ကို ဦးခေါင်းစိုက်၍ နှစ်ခြိုက်စွာ ရှိခိုးသည်။ ဘုရားရှင်ကလည်း “သင်တို့ ဆရာကြီး ဗာဝရီသည် တပည့်များနှင့်အတူ ချမ်းသာပါစေ၊ သင် အဇိတလည်း ချမ်းသာပါစေ၊ အသက်ရှည်ပါစေ” ဟု ဆုပေးပြီး “သင်တို့အားလုံး စိတ်မှာ သံသယရှိသမျှ ငါဘုရား ခွင့်ပြုသည်၊ မေးကြ” ဟု သဗ္ဗညုဘုရားတို့သာ နိုင်နင်းစွာ ခွင့်ပြုသည့် ဖိတ်ကြားခြင်းဖြင့် ဖိတ်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>ထောင်ပေါင်းများစွာ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန္တာ</h3> <p>အဇိတလုလင်က စတင်၍ မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က အရဟတ္တဖိုလ်ထိ ဖြေကြားသည်၊ အဆုံး၌ အဇိတရသေ့နှင့်တကွ တပည့်တထောင် အရဟတ္တဖိုလ်ရကာ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းဖြစ်ကြသည်၊ ကြွင်းပရိသတ် ထောင်ပေါင်းများစွာလည်း မဂ်ဖိုလ်ရကြ၏။ ကြွင်းတပည့်များ မေး၊ ဖြေရာ၌လည်း နည်းတူ အကျိုးရကြသည်။</p> <p>တပည့်ကြီး ၁၆-ဦးတို့တွင် သူ့ကိုယ်သူ ပညာရှိဟု မာနရှိသော မောဃရာဇသည် အကြီးဆုံး အဇိတရသေ့အပေါ် ရှက်နိုး၍ မကျော်သော်လည်း ဒုတိယအနေဖြင့် အဇိတပြီးလျှင် သူ့အလှည့်ဟု ယူဆကာ ဘုရားရှင်အား ပြဿနာ မေးလျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-193 <hr> ဘုရားရှင်သည် မောဃရာဇ၏ မာနရှိပုံ၊ ဉာဏ်မရင့်သေးပုံကို သိမြင်တော်မူ၍ ဟန့်တားတော်မူသည်။ မောဃရာဇသည် ဘုရားရှင်၏ ဟန့်တားခြင်းကို ခံရသဖြင့် “ငါ့ထက် ပညာသာသူမရှိ ဟု နေခဲ့သည်၊ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် မသိဘဲနှင့်တော့ မမိန့်ဆို၊ ငါ့ပုစ္ဆာမှာ အပြစ်ပါနေပေမည်” ဟု ကြံပြီး ဆိတ်ဆိတ်နေတော့သည်။</p> <p>မမေးဘဲ မနေနိုင်သဖြင့် ၉-ဦးမြောက်၌ ထမေးပြန်ရာ ဟန့်တားခံရပြန်၏။ “ငါသည် သံဃာ့အငယ်ဆုံးတော့ အဖြစ်မခံနိုင်” ဟု ကြံကာ ၁၅-ဦးမြောက် မေးသောအခါမှ ဉာဏ်ရင့်ကျက်ပုံကို ဘုရားရှင် မြင်တော်မူ၍ ဖြေဆိုလိုက်သည်။ မောဃရာဇ၏ အမေးမှာ—</p> <h3>မသေအောင် ရှုဆင်ခြင်ရမည့်နည်း</h3> <p>“၂-ကြိမ်မေးသော တပည့်တော်အား ဘုရားရှင် မဖြေကြားပါ၊ ၃-ကြိမ်မြောက် မေးလျှင် ဘုရားရှင် ဖြေတော်မူသည်ဟု တပည့်တော် ဂေါဓာဝရီမြစ်ကမ်း၌ နေစဉ်ကပင် ကြားဖူးပါသည် ဘုရား။ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အယူကို တိတိကျကျ မသိရပါ။ သေခြင်းတရားမှ လွတ်မြောက်အောင် သင်္ခါရလောကကို ဘယ်သို့ ရှုရပါသနည်း” ဟု မေးလျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်၏ အဖြေမှာ—“ချစ်သား၊ အမြဲသတိရှိလျက် ငါစွဲကို စွန့်ကာ သင်္ခါရလောကကို အလိုမလိုက်၊ အကြိုက်မပါ သုညသာထင်အောင် ဉာဏ်ဖြင့် ရှုလျှင် သေခြင်းတရားကို လွန်မြောက်နိုင်သည်” ဟု ဖြေလိုက်သည်။ အဆုံး၌ ရသေ့တပည့်တထောင်နှင့်အတူ မောဃရာဇရသေ့သည် အရဟတ္တဖိုလ်ရ၍ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း ဖြစ်ကြသည်၊ ပရိသတ် ထောင်ပေါင်းများစွာလည်း မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်။ ထိုအခါမှစ၍ ၃-မျိုးလုံး ခေါင်းပါးညံ့ဖျင်းသည့် သင်္ကန်းကိုသာ ဝတ်ရုံတော်မူသည်။</p> <h3>အသက် ၁၂၀-ပိင်္ဂိယအား တရား ၂-ခါ ဟောရသည်</h3> <p>ဗာဝရီဆရာကြီး၏ တူအရင်း၊ အသက် ၁၂၀-ရှိ ပိင်္ဂိယတပည့်ကြီးသည် ၁၆-ဦးမြောက်အဖြစ် ဘုရားရှင်ကို “တပည့်တော်ကား အိုမင်း၍ ရုပ်ဆင်းပျက်ကာ မျက်စိမှုန် နားထိုင်းနေပါပြီ၊ တရားမရမီ မသေပါရစေနှင့် ဘုရား၊ အရှင်ဘုရားခြေရင်းမှာပင် နိဗ္ဗာန်ရဖို့တရား တပည့်တော်အား ဟောတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ ခန္ဓာကိုယ်၌ တွယ်တာသော ပိင်္ဂိယအား တွယ်တာမှု ကင်းပျောက်ရန် “ချစ်သား ပိင်္ဂိယ၊ မေ့လျော့သူများသာ ရုပ်တရားတို့ကြောင့် အနှိပ်စက်ခံကြရသည်၊ ရုပ်တရားတို့ကြောင့် ကံကြမ္မာ ၃၂-ပါး စသည်တို့ဖြင့် နှိပ်စက်ခံရသူများကို မြင်အောင်ကြည့်၍ ဘဝသစ်တဖန် မဖြစ်အောင် သတိထားကာ ရုပ်၌ တွယ်တာသည့် တဏှာကို သင်ချစ်သား ပယ်ပါ” ဟု မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-194 <hr> ပိင်္ဂိယကား အိုမင်းအားနည်းသူဖြစ်၍ မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်သေးဘဲ တဖန်ထပ်၍ “မြတ်စွာဘုရား၊ အရှင်ဘုရားသည် အရပ် ၁၀-မျက်နှာလုံးတို့၌ မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိအပ်သည့် တရားဟူ၍ ဘာမျှ မရှိပါ။ အရှင်ဘုရားသည် ဤနေရာမှာပင် တပည့်တော်အား နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းတရား ဟောကြားတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ပြန်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက် အကျင့်မြတ်ကို ပြလိုရကား—“ချစ်သား ပိင်္ဂိယ၊ တဏှာနှိပ်စက်၍ ပင်ပန်းကြ၊ အိုခြင်းဖြင့် အနှိပ်စက်ခံကြရသော လူများကို သင်ချစ်သား တွေ့မြင်နေရပေသည်။ ထို့ကြောင့် သတိထားကာ ဘဝသစ်မဖြစ်ရန် တဏှာ ၃-ပါးကို အကျန်မရှိ တွန်းလှန်ပယ်စွန့်ပါ” ဟု ဟောတော်မူရာ အရှင်ပိင်္ဂိယသည် အနာဂါမ်အရိယာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ပါရာယနသုတ္တန်ဖြင့် ကျွတ်တမ်းဝင်သူများ</h3> <p>ဤမျှ ဆန်းကြယ်သောတရားကို (အမေ့မောင်) ဦးရီးတော် ဗာဝရီဆရာကြီး မနာရရှာဟု အကြံဝင်နေ၍ အရဟတ္တဖိုလ် မရောက်ပေ။ တပည့်ရသေ့တထောင်ကား အားလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်၊ အရှင်ပိင်္ဂိယနှင့်တကွ တပည့်အားလုံး ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းဖြစ်ကြသည်။</p> <p>တပည့် ၁၆-ဦးတွင် တဦးစီ၏ အမေး၊ ဘုရားအဖြေကို တသုတ်ထား၍ သုတ်ပေါင်း ၁၆-သုတ်ကို သံသရာ၏ တဘက်ကမ်း နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ ပေါက်ရောက်စေကြောင်း ဖြစ်၍ ပါရာယနသုတ္တန်ဟု ခေါ်သည်။ ဤသုတ္တန်ဆုံးသောအခါ အရှင်ပိင်္ဂိယတဦးသာ အနာဂါမ်ဖြစ်၍ ကြွင်း ၁၆၀၁၆-ဦးကား ရဟန္တာဖြစ်ကြကာ နတ်လူ ၁၄-ကုဋေလည်း ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်။</p> <p>တရားနာလာသူ လူများအားလုံး ဘုရားအာနုဘော်ကြောင့် တရားပွဲအပြီး၌ မိမိရပ်ရွာသို့ အလိုလို ရောက်ပြီးဖြစ်ကြသည်။ အရှင်ပိင်္ဂိယမှတပါး ကြွင်းရဟန်းတော်များ အားလုံး ဘုရားရှင်နှင့်အတူ သာဝတ္ထိပြည်သို့ ကြွကြသည်။</p> <p>အရှင်ပိင်္ဂိယသည် ဘုရားထံ ခွင့်ပန်ပြီး တန်ခိုးဖြင့် ဂေါဓာဝရီမြစ်ကမ်းသို့ ကြွသည်၊ ယင်းနေရာမှတဆင့် ခြေလျင်ဖြင့် ဗာဝရီဆရာကြီးကျောင်းသို့ ကြွသည်။ မျှော်နေသော ဆရာကြီးသည် ရဟန်းအသွင်ဖြင့် အရှင်ပိင်္ဂိယ ကြွလာသည်ကို မြင်လျှင်ပင် “လောက၌ ဘုရားရှင် ပွင့်လေပြီ” ဟု ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်။</p> <h3>ပါရာယနာနုဂီတိ ၁၅-ဂါထာ</h3> <p>အရှင်ပိင်္ဂိယက “ဘုရားရှင်ပွင့်၍ တရားဟောကြားပါသည်၊ ယင်းတရားကို ဟောကြားမည်” ဟု မိန့်လတ်သော် ဆရာကြီးသည် တပည့် ၅၀၀-နှင့်အတူ အရှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-195 <hr> ပိင်္ဂိယအား ကြီးစွာ ပူဇော်၍ နေရာခင်းပေးသည်။ ထိုနေရာ၌ အရှင်ပိင်္ဂိယ ထိုင်တော်မူကာ ပါရာယနာနုဂီတိမည်သော ၁၅-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။ တရားအချုပ်ကား—</p> <p>၁။ ဘုရားဟော ပါရာယနသုတ်ကို အတုယူ၍ ငါဟောမည်။ ကိလေသာကင်း၍ မြေထုပမာ ပညာရှိသော၊ ဝတ္ထုကာမမှ ထွက်မြောက်၍ ကိလေသကာမမှ ကင်းကာ ရဟန္တာမြတ်စွာဘုရားသည် ဉာဏ်တော်မြင်သည့်အတိုင်း တရားဟောတော်မူသည်၊ မြတ်စွာဘုရားသည် မဟုတ်မမှန်သော စကားကို မပြောကြားပါ။</p> <p>၂။ မောဟအညစ်အကြေးကို ပယ်၍ ထောင်လွှားမှုမာန၊ ကျေးဇူးကန်းမှုမက္ခ တရားဆိုးကို ပယ်ပြီးသော ဘုရားဂုဏ်နှင့် စပ်သောတရားကို သင့်အား ငါယခု ဟောကြားမည်။</p> <p>၃။ ပုဏ္ဏား (ဦးရီးတော်ကိုပင် ဖြစ်သော်လည်း အရိယာရဟန်းပီသစွာ ခေါ်သည်) ဘုရားရှင်သည် ဉာဏ်မျက်စိရှိ၍ ကိလေသာမှောင်ကို ဖျောက်ကာ လောကအဆုံးသို့ ရောက်တော်မူသည်၊ ဘဝအားလုံးကို လွန်မြောက်၍ အာသဝေါကင်းကာ ဆင်းရဲအားလုံးကိုလည်း ပယ်ပြီးသူဖြစ်၏၊ ဗုဒ္ဓဟူသော အမည်မှန်ရှိသော ဘုရားကို ငါဆည်းကပ်ခဲ့ရပြီ။</p> <p>၄။ ငှက်သည် အသီးနည်း၍ မကောင်းသောတောကို ပယ်စွန့်ကာ အသီးများသောတောကို မှီနေသလို၊ ဉာဏ်နည်းသူများကို ငါပယ်စွန့်၍ ဟင်္သာသည် ရေများသောအိုင်သို့ ဆင်းသလို ဉာဏ်ပညာရေများသည့် ဘုရားထံ ငါသက်ဆင်းခဲ့ရပြီ။</p> <p>၅။ ဘုရားမပွင့်မီက ဆရာများသည် “ဤသို့ဖြစ်ပြီ၊ ဤသို့ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု သူတို့ဝါဒကို ငါ့အား ပြောခဲ့ကြပြီ၊ ထိုဝါဒများသည် တဆင့်စကားမျှသာ ဖြစ်၏၊ ထိုဝါဒများသည် ကာမဝိတက်စသော အကြံဆိုး ၃-မျိုးကိုသာ ပွားစေတတ်သည်။</p> <p>၆။ ငါဘုရားကား တဆူတည်းသာတည်း၊ ကိလေသာမှောင်ကို ဖျောက်၍ နေတော်မူကာ ကိုယ်တော်ရောင် တောက်သည့်အပြင် ဝေနေယျများအတွက် ပညာရောင်လည်း တောက်တော်မူသည်၊ ငါဘုရားသည် ပညာတံခွန်ရှိကာ မြေထုပမာ ပညာရှိတော်မူပါသည်။</p> <p>၇။ ငါဘုရားသည် ငါ့အား ကိုယ်တိုင်သိ၍ အခါမရွေး အကျိုးပေးသော တဏှာကုန်ရာဖြစ်၍ ဘေးကင်းသောတရားကို ဟောတော်မူသည်၊ ငါ့ဆရာဘုရားမှာ တစုံတရာ ပုံပြဖို့ ဥပမာ မရှိချေ။</p> <p>စာမျက်နှာ-196 </p><hr> <h3>အဆုံးအမ မလိုက်နာလျှင် ဘုရားနှင့်ကွာ</h3> <p>၈-၉။ ထိုအခါ ဗာဝရီဆရာကြီးက အရှင်ပိင်္ဂိယအား “ပိင်္ဂိယ၊ (တူအရင်းဖြစ်၍ နှုတ်ကျိုးသည့်အတိုင်း ခေါ်သည်) သင့်ဆရာဘုရားသည် သင်ဆိုသော ဂုဏ်ကျေးဇူးများနှင့် ပြည့်စုံသူဖြစ်ပါလျှင် ထိုဆရာမျိုးနှင့် တမုဟုတ်မျှပင် သင်ကင်းကွာ၍ မနေသင့်၊ အဘယ်ကြောင့် ကင်းကွာပြီး သင်နေသနည်း” ဟု အပြစ်တင်စကား ဆိုလတ်သော် အရှင်ပိင်္ဂိယက စိတ်အားဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့် သူ ကင်းကွာမနေကြောင်း ဖော်ပြလိုရကား—</p> <p>၁၀-၁၁။ ပုဏ္ဏား၊ ငါ့ဆရာဘုရားသည် (အမှတ်-၇ ၌ ဆိုခဲ့ပြီးသော) ဂုဏ်ကျေးဇူးများနှင့် ပြည့်စုံပါ၏၊ ထိုဆရာဘုရားမှ ငါသည် တမုဟုတ်မျှ ကင်းကွာမနေပါ။</p> <p>၁၂။ ငါ့ဆရာဘုရားကို မျက်စိဖြင့် မြင်နေရသလို သတိရှိကာ နေ့ရော ညဉ့်ပါ စိတ်ဖြင့် ငါမြင်နေပါသည်၊ ငါ့ဆရာဘုရားကို ငါရှိခိုးလျက်သာ ညဉ့်အချိန် ကုန်စေရကား တမုဟုတ်မျှ ကင်းမနေဟု မှတ်ထင်နေပါသည်။</p> <p>၁၃။ ပုဏ္ဏား၊ ငါ၏သဒ္ဓါ၊ ပီတိ၊ စိတ်၊ သတိတရားများသည် ငါ့ဆရာဘုရား သာသနာမှ ကင်းမသွားကြပါ၊ မြေကြီးပမာ ပညာရှင်ဘုရား သွားရာသို့သာ ငါသည် (စိတ်ဖြင့်) အမြဲညွတ်နေသူ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>၁၄။ အိုသဖြင့် အားနည်းနေ၍သာ ငါ့ကိုယ်သည် ဘုရားရှိရာ မသွားနိုင်ပါ၊ ငါ့စိတ်ကမူ ဘုရားထံ အမြဲရောက်နေပါသည်။</p> <p>၁၅။ ကာမညွှန်ပြောင်း၌ လဲလျောင်းတုန်လှုပ်သော ငါသည် ဆရာဟူသော ကျွန်းတခုမှ အခြားဆရာဟူသော ကျွန်းတခုသို့ ဆည်းကပ်ကာ မျောပါခဲ့ရပေပြီ၊ ထိုသို့ မိစ္ဆာရေယာဉ်ကြော၌ မျောနေရာမှ ပါသာဏကစေတီ ကျောင်းတိုက်မှာ သံသရာအလျဉ်ကို လွန်မြောက်၍ အာသဝေါကင်းသော ငါ့ဆရာဘုရားကို ဖူးတွေ့ရပြီ။</p> <p>ဤ ၁၅-ဂါထာ အဆုံးချိန်တွင် ဘုရားရှင်သည် အရှင်ပိင်္ဂိယနှင့် ဗာဝရီဆရာကြီးတို့၏ ဣန္ဒြေရင့်ပုံကို သိတော်မူ၍ သာဝတ္ထိပြည်၊ ဇေတဝန်၌ နေတော်မူလျက်ပင် ရွှေအဆင်းရှိသော ပီတရောင်ခြည်တော် လွှတ်သည်၊ ရောင်ခြည်တော်ကို ဖူးရလျှင်ပင် အရှင်ပိင်္ဂိယက ဦးရီးတော်အား “ဘုရားရှင် ကြွလာပြီ” ဟု ပြောကြားလိုက်သည်၊ ဆရာကြီးလည်း လက်အုပ်ချီ၍ ထရပ်တော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-197 <hr> ရောင်ခြည်တော်လွှတ်၍ ဘုရားကိုယ်ထင်ပြပုံ<br> ဘုရားရှင်သည် ဆရာကြီးအား ရောင်ခြည်တော် တိုးဖြန့်ကာ ကိုယ်တော်ထင်ထင် ပြတော်မူလျက် အရှင်ပိင်္ဂိယကို ခေါ်တော်မူပြီးလျှင်—</p> <p>“ချစ်သား ပိင်္ဂိယ၊ ဝက္ကလိရဟန်း၊ တပည့်ကြီး ၁၆-ဦး အပါအဝင် ဘဒြာဝုဓရဟန်း၊ အာဠဝီပြည်သား ဂေါတမကရဟန်းများသည် သဒ္ဓါတရား စေလွှတ်ကာ နိဗ္ဗာန်ရောက်သကဲ့သို့ ဤအတူပင် သင်ချစ်သားသည်လည်း သဒ္ဓါတရား စေလွှတ်ပါလေ၊ ဝိပဿနာပွား၍ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ပေလိမ့်မည်” ဟု ဟောတော်မူရာ အရှင်ပိင်္ဂိယသည် ရဟန္တာဖြစ်၍ ဗာဝရီဆရာကြီးသည် အနာဂါမ်၊ တပည့်လုလင် ၅၀၀-တို့သည် သောတာပန် ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အရှင်ပိင်္ဂိယသည် မိမိသဒ္ဓါတရားကို ထင်ရှားစွာ လျှောက်ထားလိုရကား—</p> <p>၁။ မြတ်စွာဘုရား၊ ဘုရားစကားကို တပည့်တော် ကြားနာရ၍ တိုး၍ ကြည်ညိုရပါသည်။ ပဋ်အမိုးကို ဖျက်ချိုးပြီး၍ ကိလေသာကြောင့်ကြကင်းကာ ပဋိဘာနပညာ ရှိတော်မူသော၊</p> <p>၂။ ပြဿနာဆုံးအောင် ပြုတတ်၍ ယုံမှားမှုရှိကြလျက် ဆရာဝန်ခံသူတို့၏ ဆရာဖြစ်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည် အရိယာများကို အထူးသိ၍ တရားအားလုံးကို သိမြင်တော်မူပေပြီ။</p> <p>၃။ မြတ်စွာဘုရား၊ နှိုင်းယှဉ်ဖွယ်ရာ ဥပမာမရှိသော၊ ရွေ့ရှားတုန်လှုပ်ခြင်း မရှိမူ၍ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးမှု လုံးဝမရှိသော အနုပါဒိသေသ နိဗ္ဗာနဓာတ်သို့ တပည့်တော် ဧကန်ရောက်ပါတော့မည်၊ ထိုရောက်မှု၌ တပည့်တော် မယုံမှားပါ၊ တပည့်တော်ကို အရှင်ဘုရား မိန့်တော်မူသည့်အတိုင်း အရဟတ္တဖိုလ်ထိ စိတ်ညွှတ်ခြင်းရှိသူဟူ၍ ဘုရားရှင် မှတ်တော်မူပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၅။ ပဉ္စမဝဂ်</h3> <p>၁။ ညဉ့်ရှည်ကို သိကုန်သော၊ ရဟန်းဝါ ရင့်ကုန်သော ငါ၏တပည့် ရဟန်းမိန်းမတို့တွင် မဟာပဇာပတိဂေါတမီသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <h3>ရေခပ်သဘဝ ကုသိုလ်ပြုပုံ</h3> <p>ဂေါတမီအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်လက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သူ ဖြစ်၍ ရတ္တညူဧတဒဂ်ရ ရဟန်းမိန်းမကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းကာ နတ်ပြည်ရောက်သည်။ အဖန်ကရာဏရှိ ရေခပ်ကျွန်မ ၅၀၀-၏ ဦးစီးကျွန်မ ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-198 <hr> ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅-ဆူတို့သည် ဝါဆိုခါနီး၌ နန္ဒမူလိုဏ်မှ ဗာရာဏသီ မိဂဒါဝုန်တောသို့ ဆင်းသက်သည်။ မြို့တွင်း၌ ဆွမ်းခံကြပြီး မိဂဒါဝုန်တောသို့ ပြန်ကြွကာ ဝါဆိုကျောင်းအတွက် အလုပ်သမားတောင်းရန် ကြံစည်ကြပြီး ညနေပိုင်း၌ ဗာရာဏသီသဌေးထံ အလုပ်သမား တောင်းကြသည်။</p> <h3>ကျောင်းမရှိဘဲ ဝါမဆိုကောင်း</h3> <p>နာလက (မောနေယျ) အကျင့် ကျင့်သူသော်မှ အုတ်၊ ကျောက်၊ အင်္ဂတေ၊ မြက်၊ သစ်ရွက် ဟူသော အမိုး ၅-မျိုး တမျိုးမျိုးမိုး၍ တံခါးတပ်သော ကျောင်းမှာသာ ဝါကပ်ရသည်၊ ကျောင်းမရှိဘဲ ဝါကပ်လျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ် သင့်သည်။ ကျောင်းမရှိလျှင် အလုပ်သမားတောင်း၍ ကျောင်းဆောက်၊ တောင်းမရလျှင် ကိုယ်တိုင်ပင် ဆောက်နိုင်သည်၊ မည်သည့်နည်းနှင့်မျှ ကျောင်းမရှိဘဲ ဝါမကပ်ရပါ။ ထို့ကြောင့် အလုပ်သမား တောင်းကြသည်။</p> <p>ဗာရာဏသီသဌေးက “အလုပ်သမား ပေးနိုင်ခွင့် မရှိပါ” ဟု တာဝန်မဲ့ လျှောက်ထားသဖြင့် ပြန်ကြွလာကာ အရှင်မြတ်များကို ဂေါတမီအလောင်း ကျွန်မကြီးမြင်၍ အကြောင်းစုံ မေးလျှောက်ပြီး “ဝါဆိုကျောင်းကို အစိုးရသူများသာ ဆောက်လှူနိုင်ပါသလော၊ ဆင်းရဲသား တပည့်တော်များလည်း လှူနိုင်ခွင့် ရှိပါသလော” ဟု ထပ်လျှောက်သည်။</p> <p>မည်သူမဆို လှူနိုင်သည်ဟု မိန့်သောအခါ “တပည့်တော်မများ ဆောက်လှူပါမည်၊ မနက်ဖြန် တပည့်တော်မ၏ ဆွမ်းကို အလှူခံတော်မူကြပါ” ဟု ပင့်လျှောက်ပြီး ရေခပ်လမ်း၌ ရပ်ကာ လာသမျှ ရေခပ်သူမတို့ကို စုထိုင်ခိုင်းသည်။</p> <h3>ခေါင်းဆောင်မင်းသမီး စီမံမှု လိမ္မာပုံ</h3> <p>ရေခပ်ကျွန်မ ၅၀၀-စုံသောအခါ “ညီမတို့၊ အမြဲပင် အခိုင်းခံဘဝ ဖြစ်လိုကြသလား၊ လွတ်လိုကြသလား” ဟု မေးရာ “ယနေ့ပင် လွတ်လိုပါ၏” ဟု ပြန်ပြောကြသည်။ “သို့ဖြစ်လျှင် အလုပ်သမားမရသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို မနက်ဖြန် ငါပင့်ဖိတ်ထားပြီ၊ ညီမတို့၏ ယောက်ျားများကို တနေ့တာမျှ လက်မှု လှူကြပါစေ” ဟု တိုက်တွန်းသည်၊ အားလုံးပင် ဝန်ခံကြ၊ ယောက်ျားများကို ပြောကြသဖြင့် ယောက်ျားများအားလုံး ဦးစီးခေါင်းဆောင်၏ အိမ်တံခါးမှာ ညနေ၌ စည်းဝေးကြသည်။</p> <p>ထိုအစည်းအဝေး၌ ဦးစီးကျွန်မက ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့အတွက် လက်မှုလှူကြရန် အကျိုးပြပြီး ပြောကြားသည်။ စိတ်မပါသူများကိုလည်း ခပ်တင်းတင်း ဆုံးမခြိမ်းခြောက်ပြီး အားလုံး ဝန်ခံစေသည်။ အမျိုးသမီးကြီးသည် နောက်တနေ့ အရှင်မြတ်များ ဆွမ်းလှူပြီး ယောက်ျားများကို တောသို့ သွားစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-199 <hr> မလှူနိုင်သူ လှူနိုင်အောင် စီမံပေး<br> ယောက်ျား ၅၀၀-တို့သည် တောမှ သစ်များယူပြီး လူတရာ တကျောင်းကျစီ ကုဋီ၊ စင်္ကြံစသည် အစုံပါအောင် လုပ်ပြီး အရှင်မြတ်များအား ဝါတွင်း သီတင်းသုံးဖို့ လျှောက်ဝန်ခံစေပြီး အလှည့်ကျ ဆွမ်းလှူကြသည်၊ မတတ်နိုင်သော အလှည့်ရှင်အတွက် ဦးစီးကျွန်မက ဆန်၊ ဆီစသည် ထုတ်ပေးသည်။</p> <p>ဦးစီးအမျိုးသမီးသည် ဝါကျွတ်ဖို့ နီးသောအခါ အမျိုးသမီးများအား အဝတ်တထည်စီ ရက်စေသဖြင့် ရလာသော အထည်ကြမ်း ၅၀၀-ကို ဖလှယ်ပြီး တိစီဝရိတ်အချော ၅-စုံပြုကာ အရှင်မြတ် ၅-ပါးအား ဆက်ကပ်သည်။ ယင်းအမျိုးသမီးများ မြင်စဉ်ပင် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် အရှင်မြတ် ၅-ပါး ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ကြွသွားကြ၊ အမျိုးသမီးများသည်လည်း အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြုကာ နတ်ပြည်သို့ ရောက်ကြသည်။</p> <h3>ခေါင်းဆောင်များ ဖြစ်ရာဘဝ၌ပင် ခေါင်းဆောင်</h3> <p>ဦးစီးအမျိုးသမီးသည် ဗာရာဏသီမြို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း ယက်ကန်းသည်ရွာ၊ ယက်ကန်းဦးစီးအိမ်၌ ဖြစ်သည်၊ ဗာရာဏသီမင်း ပင့်ဖိတ်သဖြင့် ပဒုမဝတီမိဖုရား၏ သားတော် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-တို့သည် နန်းတော်တံခါးသို့ ကြွလာသော်လည်း နေရာပေး ဆွမ်းကျွေးဖို့ကိုထား၊ ကြည့်ရှုသူသော်မှ မရှိသဖြင့် ပြန်ကာ မြို့တံခါးမှထွက်၍ ယက်ကန်းသည်ရွာသို့ ရောက်လာကြသည်။ ယက်ကန်းသည် ခေါင်းဆောင်သည် အရှင်မြတ် ၅၀၀-ကို ကြည်ညိုရှိခိုးကာ ဆွမ်းကပ်သည်။ ပြီးမှ အရှင်များ ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ကြွကြသည်။</p> <p>ဂေါတမီအလောင်း ယင်းအမျိုးသမီးကြီးသည် ကုသိုလ်ပြုကာ လူ၊ နတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ ဘုရားမပွင့်မီ ဒေဝဒဟမြို့ မဟာသုပ္ပဗုဒ္ဓသာကီဝင် မင်းကြီး၏ သမီးငယ် ဂေါတမီ ဖြစ်လာသည်၊ ဂေါတမနွယ်ရှိသော မင်းသမီးဟု အနွယ်နှင့်စပ်၍ ဂေါတမီ နာမည်တပ်သည်။ သားဖွားလျှင် စကြာမင်း၊ သမီးဖွားလျှင် စကြာမင်း၏ မိဖုရား ဖြစ်ရမည်ဟု ဟောချက်အရ မြင့်မြတ်သော သားသမီးတို့၏ အရှင်မိခင်ဖြစ်၍ မဟာပဇာပတိ မည်သည်၊ အစ်မတော်ကား မဟာမာယာတည်း။ ဗေဒင်လက္ခဏာ ပညာရှင် ပုဏ္ဏားများက မင်းသမီး ညီအစ်မ ၂ ဦးလုံး၏ သားများ စကြာမင်း ဖြစ်ကြမည်ဟု နိမိတ်ဖတ်ကြသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်က နန္ဒထက် ၂ ရက် ၃-ရက်သာ ကြီးသည်</h3> <p>အရွယ်ရောက်လာသော ညီအစ်မ ၂ ဦးလုံး သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး၏ မိဖုရားများ ဖြစ်လာကြသည်။ ငါတို့ဘုရားလောင်းသည် တုသိတာမှ စုတေပြီး အစ်မတော် မဟာမာယာ၏ ဝမ်း၌ သန္ဓေယူသည်၊ မဟာသက္ကရာဇ် ၆၈-ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့၌ ဖွားမြင်ပြီး ၇-ရက်အကြာ မယ်တော် မဟာမာယာ နတ်ရွာစံ၍ တုသိတာ၌ သန္တုသိတ<br> <br>စာမျက်နှာ-200 <hr> နတ်သား ဖြစ်သည်၊ အစ်မတော် နတ်ရွာစံပြီးနောက် ညီမတော် မဟာပဇာပတိဂေါတမီသည် အဂ္ဂဒေဝီ မဟေသီမိဖုရားကြီး ဖြစ်လာသည်။</p> <p>မိထွေးတော် ဂေါတမီသည် (အစ်မတော်မှ ဘုရားလောင်းဖွားပြီး) ၂-ရက် ၃-ရက်မြောက်တွင် ဖွားမြင်သော သားရင်း နန္ဒမင်းသားကို အထိန်းတော်များထံ ထားပြီး ဘုရားလောင်း တူတော်ကိုမူ ကိုယ်တိုင် နို့တိုက်မွေးမြူသည်။</p> <h3>သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး အရိယာဖြစ်ချိန်နှင့် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုချိန်</h3> <p>နောင်တချိန်၌ ဘုရားလောင်း တောထွက်ပြီး ဘုရားဖြစ်၍ သတ္တလောကကို ချီးမြှောက်မှုပြုရာ အစဉ်သဖြင့် ကပိလဝတ်နေပြည်တော်သို့ ပထမအကြိမ်ရောက်၊ နောက်နေ့ မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။ ဆွမ်းခံလမ်းမှာပင် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး တရားနာရ၍ သောတာပန်ဖြစ်သည်၊ ၂-ရက်မြောက်၌ နန္ဒမင်းသား ရဟန်းပြု၍ ၇-ရက်မြောက်၌ သားတော် ရာဟုလာ ရှင်ပြုသည်။</p> <p>၅-ဝါမြောက် နောက်တချိန် ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော၌ ဘုရားရှင် သီတင်းသုံးစဉ် ခမည်းတော်မင်းကြီးသည် ထီးဖြူတော်အောက်၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ် ဆိုက်ရောက်ပြီး ထိုနေ့မှာပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသောအခါ ဂေါတမီသည် ရဟန်းပြုဖို့ စိတ်ဖြစ်ပါသည်။ ထို့နောက် မဟာသမယသုတ်လာ ရဟန်း ၅၀၀-တို့၏ ကြင်ရာဟောင်း မင်းသမီး ၅၀၀-တို့သည်လည်း ရဟန်းပြုရန် သဘောတူကြပြီး ဂေါတမီထံ သွားကြသည်။</p> <h3>မိထွေးတော်နှင့် မင်းသမီး-၅၀၀ ဘိက္ခုနီဖြစ်ကြ</h3> <p>ပထမအကြိမ် မိထွေးတော်၏ လျှောက်ထားချက်ကို ဘုရားရှင် ခွင့်မပြုပါ၊ ထို့ကြောင့် ဆံပင်များရိတ်၊ ဖန်ရည်ဆိုး၊ သင်္ကန်းများဝတ်ပြီးမှ မင်းသမီး ၅၀၀-နှင့်အတူ ဝေသာလီပြည်သို့သွား၍ အရှင်အာနန္ဒာ၏ အကူအညီကိုပါ ယူကာ လျှောက်ထားမှ ဂရုဓံ ၈-ပါး တရားတို့ဖြင့် မိထွေးတော်သည် ရှင်ရဟန်းဖြစ်သည်၊ မင်းသမီး ၅၀၀-ကား ရဟန်းသံဃာ့ဘက်မှ ရဟန်းဖြစ်ကြသည်။</p> <p>မိထွေးတော်သည် ဘုရားရှင်ထံမှ သံခိတ္တသုတ် ဒေသနာဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်၍ ကြွင်း ဘိက္ခုနီမ ၅၀၀-တို့မှာ နန္ဒကောဝါဒသုတ္တန်အဆုံး၌ ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်၊ နောက်တချိန် ဇေတဝန်၌ ဘုရားရှင်က ဘိက္ခုနီမများကို အရာအထူး ထားရာ မဟာပဇာပတိဂေါတမီကို ရတ္တညူဧတဒဂ်အရာ ထားတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-201 </p><hr> <h3>ဂေါတမီ အသက် ၁၂၀-ရှည်သည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေသာလီ မဟာဝုန်တောရိုက်၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် မိထွေးတော် ထေရီမကြီးသည်လည်း အသက် ၁၂၀-ရှိပြီဖြစ်ရကား အာယုသင်္ခါရ ကုန်နေပြီကို သိ၍ ဘုရားရှင်နှင့် အဂ္ဂသာဝကစသော သံဃာတော်များအား ပန်ကြားပြီးမှ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုမည်ဟု ကြံစည်သည်။ ဘိက္ခုနီမ ၅၀၀-တို့လည်း ထို့အတူပင် ကြံစည်ကြ၏။ ထိုအချိန်၌ ငလျင်လှုပ်ခြင်း၊ အခါမဲ့ မိုးထစ်ချုန်းခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်ကာ ကျောင်းစောင့်နတ်များ ငိုကြွေးကြ၏။ ဘိက္ခုနီမများ အားလုံးက ကျောင်းစောင့်နတ်များကို အပြစ်ရှိက ခွင့်လွှတ်ရန် တောင်းပန်ကြသည်။</p> <p>မိထွေးတော်ကြီးက “မုန်းသူနှင့်တွဲ၊ ချစ်သူနှင့်လွဲကာ အမြဲ အို၊ သေ၊ ဒုက္ခ ပင်လယ်ဝေရသည့် ဘုံဘဝမှ ကင်းရန် နိဗ္ဗာန်သို့ ငါသွားတော့မည်” ဟု ရွတ်ဆိုရာ ရာဂမကင်းသူ နတ်လူအားလုံး ကြားသမျှ ငိုကြွေးကြသည်။ မြို့လယ် လမ်းမကြီးအတိုင်း ဘိက္ခုနီမများ ထွက်လာရာ သဒ္ဓါရှိသူ အမျိုးသမီးများသည်လည်း မိထွေးတော်၏ ခြေရင်း၌ ဝပ်စင်းကာ ငိုကြွေးကြသည်။</p> <p>ဘိက္ခုနီမများသည် ဘုရားထံရောက်၍ နိဗ္ဗာန်စံလိုကြောင်း ခွင့်တောင်းကန်တော့ကြပြီး သံဃာတော်များနှင့် ရာဟုလာ၊ အာနန္ဒာ စသည်တို့အားလည်း အလားတူ လျှောက်ထားကန်တော့ကြရာ သေက္ခ (ကျင့်ဆဲပုဂ္ဂိုလ်) သာ ဖြစ်သေးသော အရှင်အာနန္ဒာသည် “ဟာ သန္တိ ဂေါတမီ ယာတိ” စသည်ဖြင့် ပြင်းစွာ ငိုကြွေးရှာသည်။</p> <h3>မာတုဂါမများလည်း ယောက်ျားလိုပင် တန်ခိုးရှင်</h3> <p>ဘုရားရှင်က “မယ်တော်ဂေါတမီ၊ မာတုဂါမများ ငါဘုရားသာသနာမှာ သစ္စာသိမြင် ကျွတ်တမ်းဝင်ခြင်း၌ သံသယရှိကြသူ ဉာဏ်နည်းသူများ အယူမှားပျောက်အောင် တန်ခိုးပြဦးလော့” ဟု မိန့်သဖြင့် တစ်ပါးကအများ၊ အများကတစ်ပါး၊ ပေါ်ခြင်း၊ ပျောက်ခြင်း၊ မြင်းမိုရ်တောင်ကို ထီးရိုး၊ မြေပြင်ကို ထီးရွက်ပြု၍ အထက်အောက် ပြောင်းပြန်ကကာ ကောင်းကင်၌ ထီးဆောင်းစင်္ကြံ လျှောက်ခြင်းစသော တန်ခိုးများကို ပြသသည်။</p> <p>အံ့ဩကြသော အစည်းအဝေးပရိသတ်၏ လျှောက်ချက်အရ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက်မှ စသော ရှေးကောင်းမှုကျင့်စဉ် (အပဒါန်) ကို အကျယ်ဟောပြရသည်။ ဘိက္ခုနီမ ၅၀၀-လည်း ကောင်းကင်သို့ ပျံတက်ကာ တန်ခိုးပြကြ၏။ “သင်တို့ နိဗ္ဗာန်စံချိန်ကို သင်တို့ပင် သိကုန်၏” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်လျှင် ဘိက္ခုနီအားလုံး ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးပြီး ပြန်ကြသည်။ ပရိသတ်များနှင့်အတူ တောရကျောင်းတိုက် တံခါးမုခ်အထိ ဘုရားရှင်က လိုက်လံပို့ဆောင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-202 <hr> ဝေသာလီပြည်တွင်း ဘိက္ခုနီမများ ကျောင်းတိုက်သို့ ရောက်ကြသောအခါ ဆိုင်ရာ ကျောင်းအသီးသီး၌ ထက်ဝက်တင်ပျဉ်ခွေ ထိုင်နေကြပြီး ဈာန် ၈-ပါးလုံးကို အနုလုံ ပဋိလုံ ဝင်စားကြသည်။ တဖန် ပထမဈာန်မှ စတုတ္ထဈာန်အထိ ဝင်စားကာ ယင်းမှထပြီးလျှင် ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံကြ၏။ မြေလှုပ်ခြင်း၊ ဥက္ကာကျခြင်းစသော အံ့ဖွယ်များ ဖြစ်ပေါ်ကြသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ထက်ပင် ဂေါတမီ နိဗ္ဗာန်ဝင်စံပုံ ခမ်းနားသည်</h3> <p>နတ်ဗြဟ္မာများ ဘုရားထံသွားပြီး မိထွေးတော်တို့ နိဗ္ဗာန်စံကြပြီဖြစ်ကြောင်း လျှောက်ထားရာ သံဃာများနှင့်အတူ ဘုရားရှင် ကြွတော်မူသည်။<br> ၁။ ရှေ့ဆုံးမှ လူ၊ နတ်၊ နဂါး၊ အသူရာနှင့် ဗြဟ္မာများ၊<br> ၂။ နတ်များထမ်းသော အလောင်းတင် ရွှေပြာသာဒ် ၅၀၀ (ဝိသုကြုံနတ်သား ဖန်ဆင်းသည်)၊<br> ၃။ လောကပါလ နတ်မင်းကြီးလေးဦး ထမ်းသော မိထွေးတော်အလောင်းတင် ပြာသာဒ်၊</p> <p>၄။ သံဃာနှင့် ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် လိုက်ပါလျက် လမ်းတလျှောက်လုံး ကောင်းကင်ပြည့် မျက်နှာကြက်မိုး၍ အလံတံခွန်၊ ပန်းနံ့သာ၊ တူရိယာ ကခြင်း၊ သီခြင်းမျိုးစုံဖြင့် သုသာန်အရောက် ပူဇော်ချီးမြှောက်ကြသည်။</p> <p>ထိုအချိန်၌ လ၊ နေ၊ နက္ခတ်အားလုံးကို လူများ မြင်ကြရ၏။ မွန်းတည့်ချိန် ဖြစ်သော်လည်း နေသည် လကဲ့သို့ အေးမြနေသည်။ ဘုရားရှင်၏ သင်္ဂြိုဟ်ခန်းပင် ဤမျှ မဆန်းကျယ်၊ မပြည့်စုံပါ။ ဤမိထွေးတော်၌ကား ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင်သာမက အရှင်သာရိပုတ္တရာကိုယ်တိုင်ပင် ကြပ်မတ်စီစဉ်၍ ဖြစ်သည်။</p> <p>သုသာန်၌ နံ့သာထင်းပုံထက်တင်၍ သင်္ဂြိုဟ်ပြီးလတ်သော် မိထွေးတော်၏ သပိတ်၌ အရိုးဓာတ်များကို ထည့်ယူပြီး ဘုရားရှင်အား ဆက်ကပ်ကြသည်။ ဘုရားရှင်က “အနှစ်ရှိ၍ ခိုင်မြဲသော သစ်ပင်ကြီး၏ စည်ကားသော ပင်စည်ကြီးသည် မမြဲဘဲ ပြိုလဲသကဲ့သို့၊ သစ်ပင်ကြီးနှင့်တူသော ဘိက္ခုနီသံဃာ၏ ပင်စည်နှင့်တူသော မိထွေးတော်သည် ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံရုပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းလေပြီတကား” စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၂။ ပညာကြီးရင့်သူ ရဟန်းမိန်းမများတွင် ခေမာသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</h3> <p>ခေမာအလောင်း အမျိုးသမီးသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ပညာဧတဒဂ်ရ သုဇာတာထေရီမကို အားကျ၍ ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။</p> <h3>မိဖုရားချည်း ဖြစ်နေရသော ခေမာ</h3> <p>အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု၍ စုတေသော် တာဝတိံသာစသော အထက်နတ်ပြည် ၅-ထပ်၌ အစဉ်အတိုင်း နတ်မိဖုရားချည်းပင် ဖြစ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-203 <hr> ၉၁-ကမ္ဘာ၌ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက်တွင် တရားဟော ဓမ္မကထိက ဘိက္ခုနီမဖြစ်၍ အနှစ်တစ်သောင်းပတ်လုံး တရားအားထုတ် ဟောပြောကာ သာသနာပြုသည်။ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကောဏာဂုံဘုရားလက်ထက်၌ ဗာရာဏသီသဌေးသမီး ဖြစ်၍ (သီးခြားအမည်မပါ) ဓနဉ္စာနီ၊ သုမေဓာ အပျိုစင်သမီး ၂-ဦးနှင့်အတူ သံဃိကကျောင်းတိုက်ကြီးတစ်ခု ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းကြသည်။ သေလွန်သော် ၃-ဦးလုံး တာဝတိံသာနတ်ပြည်သို့ ရောက်ကြသည်။</p> <h3>သမီးတော် ၇-ဦး၏ အဆုံးဘဝများ</h3> <p>ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကဿပဘုရားလက်ထက်တွင် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ဦးအနက် အကြီးဆုံး သမဏီမင်းသမီး ဖြစ်လာသည်။ သမီးတော် ၇-ဦးလုံးသည် ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ထင်ရှားသူများဖြစ်၍ မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်။ အမည်များမှာ—<br> ၁။ သမဏီမင်းသမီးသည် ခေမာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၂။ သမဏဂုတ္တာမင်းသမီးသည် ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၃။ ဘိက္ခုနီမင်းသမီးသည် ပဋာစာရာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၄။ ဘိက္ခုဒါယိကာမင်းသမီးသည် ကုဏ္ဍလကေသာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၅။ ဓမ္မာမင်းသမီးသည် ကိသာဂေါတမီထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၆။ သုဓမ္မာမင်းသမီးသည် ဓမ္မဒိန္နာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၇။ သံဃဒါယိကာမင်းသမီးသည် ဝိသာခါကျောင်းအမကြီး ဖြစ်လာသည်။</p> <p>ခေမာအလောင်း သမဏီမင်းသမီးသည် ဘိက္ခုနီပြုရန် စေတနာသန်သော်လည်း ခမည်းတော်မင်းကြီးထံမှ အခွင့်မရပါ။ သမီးတော် ၇-ဦးလုံး ခင်ပွန်းမရှာဘဲ နှစ် ၂-သောင်းကြာကာလပတ်လုံး ဗြဟ္မစရိယ အကျင့်စင်ကြယ်သော ဘဝဖြင့် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်ပြီး ဂန္ဓကုဋိဆောက်လှူလျက် ဘုရားရှင်အား ပြုစုလုပ်ကျွေးကြသည်။ သမဏီမင်းသမီးသည် ဘုရားရှင်၏ မဟာနိဒါနသုတ္တန်ကို နှုတ်ငုံအာဂုံဆောင်၍ ရွတ်ဖတ်ပူဇော်သည်။ စုတေသော် တာဝတိံသာ နတ်မိဖုရားကြီး ဖြစ်သည်။</p> <h3>ရုပ်လှသူများ အဆုံးဘဝ၌ပင် ခေမာသည် (မာနကြီးသည်)</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ မဒ္ဒတိုင်း၊ သာဂလမြို့၊ မဒ္ဒရာဇ်မင်းသမီးဖြစ်ကာ ပြည်သူများ ဘေးရန်ကင်းစေလျက် မွေးဖွားလာသူဖြစ်၍ ခေမာမည်သည်။ အရွယ်ရောက်သော် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး၏ မိဖုရားကြီးဖြစ်ကာ အဆင်းလှသလောက် မာန်မာန အလွန်မောက်လှသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ဝေဠုဝန်၌ သီတင်းသုံးနေသော်လည်း “အဆင်း၌ အပြစ်ကို ဘုရားဟောသည်” ဟု တဆင့်စကား ကြားရသော ခေမာမိဖုရားသည် ဘုရားထံသို့ မသွားပေ။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးသည် “ဘုရား၏ အမြတ်ဆုံး အလုပ်အကျွေးဖြစ်သော ငါကဲ့သို့<br> <br>စာမျက်နှာ-204 <hr> သောသူ၏ မိဖုရားကြီး ဘုရားထံမသွားသည်ကို မကျေနပ်နိုင်” ဟု ကြံကာ စာရေးဆရာများကို ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်ဘွဲ့ ဖွဲ့နွဲ့စေ၍ “ခေမာမိဖုရားကြီး ကြားလောက်ရာမှ ရွတ်ဆိုကြရမည်” ဟု အဆိုကျော်များကို ဆိုစေသည်။</p> <h3>ဥယျာဉ်တော်ဘွဲ့ ၄-ဂါထာ</h3> <p>၁။ ပျော်ဖွယ်ကောင်းသော ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးရာ ဝါးတောဥယျာဉ်တော်ကို မမြင်ဖူးသူသည် နတ်များ၏ နန္ဒဝန်ဥယျာဉ်ကို မမြင်ဖူးသူသာဟု ငါတို့ မှတ်ထင်ကြသည်။</p> <p>၂။ ဗိမ္ဗိသာရဘုရင်နှင့် ဘုရားရှင် နှစ်သက်တော်မူအပ်သော ဝါးတောဥယျာဉ်တော်ကို မြင်ရသောသူသည် သိကြားမင်း နှစ်သက်အပ်သော နန္ဒဝန်ဥယျာဉ်ကို ကောင်းစွာမြင်ရသည် မည်၏။</p> <p>၃။ တာဝတိံသာနတ်များသည် နန္ဒဝန်ဥယျာဉ်ကို ထားခဲ့ကြ၍ မြေပြင်သို့ သက်ဆင်းကာ ပျော်ဖွယ်ကောင်းသော ဝါးတောဥယျာဉ်တော်ကို မြင်ကြရလျှင် ရင်သပ်ရှုမော အံ့ဩလွန်ကဲ၍ မရောင့်ရဲနိုင်ကြတော့ပါ။</p> <p>၄။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး၏ ကုသိုလ်ကြောင့် ဖြစ်လာရသော ဝါးတောမည်ခေါ် ဥယျာဉ်တော်သည် ဘုရားရှင်၏ အာနုဘော်ဖြင့် ဟန်ဆောင်ဆင်အပ်ရကား ဥယျာဉ်တော်၏ ဂုဏ်အပေါင်းကို အဘယ်ပညာရှိကမျှ ကြွင်းမရှိအောင် မသီကုံး မနှိုင်းဖွဲ့နိုင်တော့ပါ...</p> <p>ဟူ၍ပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>တေးဂီတ၏ ဆွဲဆောင်မှုစွမ်းအား</h3> <p>ခေမာမိဖုရားကြီးသည် ဥယျာဉ်တော်ဘွဲ့ကို ကြားရလျှင်ပင် သွားလိုစိတ်ဖြစ်၍ မင်းကြီးကို ပန်ကြားရာ မင်းကြီးက “ဘုရားဖူးမှပဲ ပြန်လာခဲ့၊ သွားပါ” ဟု ခွင့်ပြုလိုက်သည်။ မိဖုရားကြီးသည် (မင်းကြီးအား စကားတုံ့ပြန်မပြောတော့ဘဲ) ကြီးစွာသော အခမ်းအနားဖြင့် (ဘုရားနှင့် မတွေ့ရအောင် ဆွမ်းခံကြွချိန်၌) ဥယျာဉ်တော်သို့ သွားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် “မိဖုရား ဘုရားမဖူးလျှင် ငါ့အမိန့်ဖြင့် ဖူးဖြစ်အောင် ဖူးစေ” ဟု အတူသွားသော မင်းချင်းယောက်ျားများကို မှာထားလိုက်သည်။ မိဖုရားကြီးသည် ဥယျာဉ်တော်အတွင်းသို့ ဝင်ကာ သစ်ပင်၊ ပန်းများနှင့်အတူ ဆိတ်ငြိမ်သောကျောင်း၊ ကန်၊ ဇရပ်များကို လှည့်လည်ကြည့်ရှုရာ ယောဂီရဟန်းတစ်ပါး တရားအားထုတ်နေသည်ကို မြင်၍ “ငယ်ရွယ်ချိန်၌ ကာမဂုဏ်ခံစားပြီး အရွယ်ကြီးမှ တရားလုပ်သင့်သည်” ဟုပင် မှားယွင်းစွာ ကြံစည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-205 <hr> မိဖုရားသည် နေရာစုံ လှည့်လည်ကြည့်ရှုပြီး “ဘုရားမရှိ” ဟု ထင်ကာ ဂန္ဓကုဋီကျောင်းကို ကြည့်လတ်သော် ခေမာလာမည်ကို သိသဖြင့် ဘုရားရှင်သည် ဆွမ်းခံပင်မကြွဘဲ ကျောင်းတော်၌ပင် တန်ခိုးတော်ဖြင့် ဖန်ဆင်းထားသော ခေမာထက် အဆပေါင်းများစွာ လှပတင့်တယ်သော အမျိုးသမီးငယ် ယပ်လေခတ်နေပုံကို မြင်တော့သည်။</p> <h3>ဣဒ္ဓိရုပ်တန်ခိုးကြောင့် ခေမာ မာနကျိုးရ</h3> <p>မိဖုရားသည် “နတ်သမီးတမျှ လှပသောမိန်းမသော်မှ ဘုရားရှင်အနီး၌ ယပ်လေခတ်ပေးနေသည်၊ ငါကား သူ့အလုပ်အကျွေးကိုမျှ မမီ၊ မာနစိတ်ဖြင့် ငါပျက်စီးလေပေါ့” ဟု ကြံကာ အမျိုးသမီးငယ်ကို ကြည့်နေစဉ် ဘုရားရှင်၏ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် ယင်းအမျိုးသမီးသည် ဆံဖြူ၊ သွားကျိုး၍ အိုမင်းလာပြီး မျက်ဖြူဆိုက်ကာ ယပ်နှင့်တကွ လဲကျသေဆုံးသွားတော့သည်။</p> <p>ထိုအခြေအနေကို မြင်သော ပါရမီရှင် ခေမာမိဖုရားသည် “ဤသို့ သဘောရှိသော ခန္ဓာကိုယ်သော်မှ ဤပုံပျက်စီးရသည်၊ ငါ့ကိုယ်လည်း ဤပုံပင် ဖြစ်ရမည်” ဟု သံဝေဂဖြစ်နေစဉ် ဘုရားရှင်က—</p> <p>“ပင့်ကူသည် မိမိပြုသော ကွန်ရက်သို့ အစဉ်လျှောက်နေသကဲ့သို့၊ ရာဂမာန်ယစ်သူတို့သည်လည်း မိမိပြုအပ်သော ကိလေသာအလျဉ် ခန္ဓာအစဉ်သို့ အစဉ်လိုက်နေကြရသည်။ ပညာရှိများကား ကာမဂုဏ်ချမ်းသာကို မတွယ်တာဘဲ ပယ်စွန့်ပြီး ကိလေသာအလျဉ် ခန္ဓာအစဉ်ကို ဖြတ်ကာ နိဗ္ဗာန်သို့ သွားကြသည်” ဟု ဟောတော်မူပြီး ကဿပဘုရားလက်ထက် သမဏီမင်းသမီးဘဝက နှုတ်တက်အာဂုံဆောင်ခဲ့ဖူးသော မဟာနိဒါနသုတ်ကို ဟောတော်မူရာ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ထိုအခါ ခေမာမိဖုရားသည် ဘုရားရှင်ခြေတော်ရင်း၌ ဝပ်စင်းပြီး မိမိအထင်မှားမှုများကို ကန်တော့လိုရကား—</p> <h3>ခေမာမိဖုရား၏ ကန်တော့ပန်းလွှာ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ</h3> <p>နမော တေ သဗ္ဗဒဿာဝိ၊ နမော တေ ကရုဏာကရ၊<br> နမော တေ တိဏ္ဏသံသာရ၊ နမော တေ အမတံဒဒ—<br> စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သဗ္ဗဒဿာဝိ—ကြွင်းမဲ့ဥဿုံ အလုံးစုံကို အကုန်သိမြင် အရှင်မြတ်ဘုရား။ တေ—ဉာဏ်မြင်ကြီးသလောက် ခရီးရောက်၍ ထွင်းဖောက်သိမြင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—<br> <br>စာမျက်နှာ-206 <hr> မိမိရုပ်သွင် စိတ်ကြီးဝင်၍ အထင်လွှဲလေ အပြစ်တွေကို ကျေစေဖို့ရာ ရှိခိုးကန်တော့ပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>ကရုဏာကရ—သနားကြင်နာ ကရုဏာ၏ တည်ရာစင်စစ် ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ တေ—ကရုဏာကြီးသလောက် ဉာဏ်တော်ရောက်၍ စောင့်ရှောက်ကယ်တင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—ကယ်တင်ရာတွင် ကိုယ်ပါဝင်သဖြင့် အစဉ်မြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>တိဏ္ဏသံသာရ—သံသရာပြင်ကျယ် ရေပင်လယ်ကို အလွယ်ကူးမြောက် ကမ်းသို့ရောက်၍ စောင့်ရှောက်ကယ်တင် အရှင်မြတ်ဘုရား။ တေ—ဒုက္ခကြီးမား သတ္တဝါများကို သနားကယ်တင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—ကယ်တင်ရာတွင် ကိုယ်ပါဝင်သဖြင့် အစဉ်မြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>အမတံဒဒ—မသေရာအမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို ဧကန်မသွေ ပေးဝေတတ်သော အရှင်မြတ်ဘုရား။ တေ—မသေရာအမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို ဧကန်သိမြင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—နိဗ္ဗာန်ကိုပင် ကိုယ်တိုင်မြင်သဖြင့် အစဉ်မြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <h3>မင်းတရားကျေးဇူး မိဖုရား အကျိုးထူး</h3> <p>ခေမာမိဖုရား ကန်တော့သောအခါ ဘုရားရှင်က “တိဋ္ဌ ခေမေ—ရှိပေစေ၊ နေပေစေ ချစ်သမီးခေမာ” ဟု သည်းခံစကား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ခေမာသည် ဘုရားရှိခိုးပြီး နန်းဟော်သို့ ပြန်လာကာ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးကို ရှိမခိုးဘဲ အနီး၌ ရပ်တည်သည်။ မင်းကြီးလည်း အမူအရာဖြင့်ပင် “မိဖုရား တရားထူးရပြီ” ဟု သိရကား “ဘုရားဖူးခဲ့ရသလော” ဟု မေးရာ မိဖုရားက “အရှင်မင်းကြီးတို့ ဖူးရခြင်းကား အနည်းငယ်သာ၊ ငါသည် ဘုရားကို အကောင်းဆုံး ဖူးခဲ့ရပါပြီ၊ ရဟန်းပြုဖို့ ခွင့်ပြုပါ” ဟု ပန်ကြားတော့သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ကောင်းပြီဟု ခွင့်ပြုကာ ရွှေထမ်းစင်ဖြင့် ဘိက္ခုနီမကျောင်းတိုက်သို့ ပို့၍ ရဟန်းပြုစေသည်။</p> <p>ခေမာမိဖုရား ဘိက္ခုနီမပြုပြီး ၁၅-ရက်မြောက် ဥပုသ်ပြုရာ၌ ထွန်းညှိသော ဆီမီးတောက်ခြင်း၊ ငြိမ်းခြင်းကို မြင်၍ ရုပ်နာမ်၌ ဖြစ်ပျက်ထင်မြင် ဆင်ခြင်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါ အဘိညာဉ်စုံလင်သော ရဟန္တာမ ဖြစ်သွားသည်။</p> <p><b>အင်္ဂုတ္တိုရ် အဋ္ဌကထာ၏ အထူးမိန့်ချက်</b>။ ။ ခေမာသည် လူ့ဘဝ၌ပင် ရဟန္တာ ဖြစ်သည်။ လူများ အရဟတ္တဖိုလ်ရလျှင် ထိုနေ့၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရမည်၊ သို့မဟုတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-207 <hr> အာယုသင်္ခါရ ကျန်သေးလျှင် ရဟန်းပြုရမည် ဖြစ်ရာ အာယုသင်္ခါရ ရှိသေးသည်ကို ခေမာမိဖုရား သိသဖြင့် နန်းတော်ပြန်ကာ မင်းကြီးအား ခွင့်တောင်းခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>၃။ တန်ခိုးကြီးကုန်သူတို့တွင် ဥပ္ပလဝဏ်သည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</h3> <p>ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီမ အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးသမီးဖြစ်၍ ဣဒ္ဓိမန္တဧတဒဂ်ရ ထေရီတစ်ပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု၍ စုတေသော် တာဝတိံသာ၌ ဖြစ်သည်။ ယင်းမှ လူ့ပြည်ပြန်လာကာ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတစ်ဆူအား ကြာပန်းနှင့်တကွ ဆွမ်းလှူသည်။</p> <h3>ကိကီမင်းကြီး၏ ဒုတိယသမီး ကျောင်းအမ</h3> <p>၉၁-ကမ္ဘာ၌ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက်တွင် ဗာရာဏသီသဌေးသမီး ဖြစ်ကာ ဘုရားရှင်ကို ကြာပန်းဖြင့် ပူဇော်ပြီး စိတ်ဖြင့်သာ လှသူဖြစ်ဖို့ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကဿပဘုရားလက်ထက်၌ ဗာရာဏသီပြည် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်တွင် ဒုတိယ သမဏဂုတ္တာမင်းသမီးဖြစ်၍ အနှစ် ၂-သောင်း အပျိုစင်ဘဝဖြင့် တရားကျင့်ကာ သံဃိကကျောင်းတိုက်ကြီး ဆောက်လှူခဲ့ပြီး နတ်ပြည်ရောက်သည်။ လူဖြစ်ပြန်သောအခါတွင်လည်း ကဿပဘုရား၏ တပည့် ရဟန္တာတစ်ပါးအား ရွှေအဆင်းပမာ ဝါဝင်းချောမွေ့သော အဝတ်ကို လှူခဲ့သည်။</p> <p>ထိုဘဝမှ စုတေသော် သိဝိတိုင်း၊ အရိဋ္ဌပူရပြည်၊ တိရိဋ္ဌိဝစ္ဆပုဏ္ဏားသဌေးသမီး ဥမ္မာဒန္တီ အလှမယ် ဖြစ်လာသည်။ ယင်းဘဝမှ စုတေသော် ရွာငယ်တစ်ခု၌ လယ်သမားသမီး ဖြစ်လာပြီး လယ်လုပ်တဲသို့ သွားလတ်သော် လမ်းကြားရေအိုင်၌ ပဒုမ္မာကြာပန်းနှင့်တကွ ပေါက်ပေါက်ထည့်ဖို့ ကြာရွက်များ ခူးလာသည်။</p> <h3>ဥမ္မာဒန္တီမှ ဖြစ်လာသော လယ်သူမ ပန်းလှူပြီးမှ ပြန်ယူ</h3> <p>လယ်တဲသို့ ရောက်သော် သလေးနှံများ ခြွေလှေ့၍ ပေါက်ပေါက်လှော်ကာ အပွင့် ၅၀၀ ရေတွက်နေစဉ် ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တစ်ပါး ကြွလာသဖြင့် ပေါက်ပေါက် ၅၀၀ ကို သပိတ်၌ထည့်ပြီး ကြာပန်းဖုံးကာ လှူလိုက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ် အတန်ငယ် ကြွသွားစဉ် “ရဟန်းမည်သည် ပန်းကို လိုမည်မဟုတ်” ဟု ကြံကာ လိုက်သွားပြီး ပန်းကို ပြန်တောင်းသည်။ တဖန် “ပန်းကို မလိုလျှင် လှူစဉ်ကပင် သပိတ်၌ အတင်းခံမည်မဟုတ်၊ အရှင်မြတ် ပန်းကို လိုချင်ပေမည်” ဟု ကြံကာ ပြန်လှူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-208 <hr> အရှင်မြတ်အား ဝန်ချတောင်းပန်ပြီး “ပေါက်ပေါက် လှူရခြင်းကြောင့် ယင်းနှင့်အမျှ သားရတနာများ ထွန်းကားပါစေ၊ ကြာပန်းလှူရသောကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ၌ တပည့်တော်မ၏ ခြေလှမ်းတိုင်းတွင် ပဒုမ္မာကြာ မြေမှ ပေါ်ထွက်ပါစေ” ဟုလည်း ဆုတောင်းသည်။</p> <p>သူငယ်မ ကြည့်နေစဉ်ပင် အရှင်မြတ်သည် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ကြွ၍ ကြာပန်းများကို ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ နင်းကြွရာ နန္ဒမူလိုဏ်လှေကားရင်း၌ ခြေသုတ်ပြုထားသည်။ ယင်းသူငယ်မ စုတေသော် နတ်၌ ဖြစ်၍ ယင်းနတ်သမီး ခြေလှမ်းတိုင်း ပဒုမ္မာကြာပန်း ခြေအောက်၌ ခံလာသည်။</p> <p>နတ်ပြည်မှ စုတေသော် လူ့ပြည်ဝယ် တောင်ခြေရင်း ပဒုမ္မာရေအိုင်ကြီးအတွင်း ကြာတိုက်၌ သံသေဒဇ ပဋိသန္ဓေယူသည်။ ထိုကြာအိုင်ကို မှီနေသော ရသေ့တစ်ပါးသည် နံနက်စောစော မျက်နှာသစ်ရန် ထိုကြာအိုင်သို့ သွားရာ ပွင့်နေသော ကြာများအကြား ကြီးမားသော ကြာရုံကြီးကို မြင်၍ “ထူးရမည်” ဟု ကြံကာ ဆင်းခူးသည်။</p> <h3>လက်မ စုပ်ရသော ပဒုမဝတီ အလှမယ်</h3> <p>ခူးလိုက်သည်နှင့် ပွင့်လာသော ကြာတိုက်အတွင်း၌ လျောင်းနေသော သမီးငယ်ကို တွေ့ရာ သမီးဟူသော ချစ်ခြင်းဖြင့် ကြာပန်းနှင့်အတူ သမီးငယ်ကို ကျောင်းသို့ ယူလာသည်။ သမီးငယ်၏ ကုသိုလ်ကြောင့် ရှင်ရသေ့၏ လက်မမှ နို့ရည်ထွက်လာသည်။ ပထမ ကြာပန်းနွမ်းလျှင် အသစ်ခူးပြီး ယင်းကြာပန်း၌ သမီးငယ်ကို အိပ်စေသည်။ ယင်းသမီးငယ် ပြေးသွားနိုင်ချိန်မှစ၍ ခြေ၌ ပဒုမ္မာကြာထွက်၍ ခံလာသည်။ ကုက္ကုမံအစုအပုံ အဆင်းရှိသော သမီးငယ်ကား လူမက နတ်မမျှ အလွန်အဆင်းလှသည်။ ပဒုမ္မာကြာတိုက်၌ ရအပ်သဖြင့် ပဒုမဝတီ ဟုပင် ဖခင်ရသေ့က နာမည်ပေးသည်။</p> <p>ပဒုမဝတီ အရွယ်ရောက်လာပြီးသော တစ်နေ့၌ ဖခင်ရသေ့ကြီး သစ်သီးရှာ တောသွားခိုက် မုဆိုးတစ်ဦး ရောက်လာရာ လူမကအောင် လှနေသော ပဒုမဝတီကို မြင်၍ “အကြောင်းသိအောင် စုံစမ်းမည်” ဟု ကြံကာ ရသေ့ကြီး ပြန်လာချိန်အထိ စောင့်နေသည်။</p> <p>ပြန်လာသော ရသေ့ကြီးအား ကြိုဆိုဝတ်ပြုပုံကို မြင်၍ လူစင်စစ်ဖြစ်ကြောင်း သိကာ မုဆိုးသည် ရသေ့ကြီးကို ရှိခိုးထိုင်သည်။ ရသေ့သည် မုဆိုးအား သစ်သီး၊ ရေများဖြင့် ဧည့်ခံပြီး “ဤတောမှာ နေမည်လော၊ ပြန်သွားမည်လော” ဟု မေးရာ “တောမှာ အလုပ်မရှိ၊ ပြန်သွားပါမည်” ဟု လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-209 <hr> သံသေဒဇအလှ မိဖုရားဘဝရသည်<br> ရှင်ရသေ့က “သင် မြို့ပြန်လျှင် ယခုတွေ့ပုံအကြောင်း မပြောဘဲ နေနိုင်ပါမည်လော” ဟု မေးရာ “အရှင်ရသေ့ သဘောမကျလျှင် မပြောပါ” ဟု မုဆိုးက ရသေ့ကြီးကျေနပ်အောင် လျှောက်ထားပြီး ရှိခိုးကာ ပြန်သည်။ နောက်ပြန်လာလျှင် လမ်းမှတ်မိဖို့ သစ်ခက် သစ်ပင်များ မှတ်သား၍ ပြန်သည်။</p> <p>မုဆိုး ဗာရာဏသီရောက်လျှင် မင်းကြီးထံသွားပြီး တောင်ခြေ၌ တွေ့ခဲ့ရသော မိန်းမရတနာအကြောင်း ပြည့်စုံစွာ လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးသည် တောင်ခြေသို့ လျင်မြန်စွာသွားပြီး ကျောင်းဝင်ကာ ရသေ့ကို ရှိခိုးပြီး ထိုင်နေသည်။ ရသေ့အတွက် ယူလာသော ရသေ့အသုံးအဆောင်များကို ရသေ့ကြီးခြေရင်း၌ ထားပြီး “အရှင်ဘုရား တောမှာ ဘာလုပ်နေမလဲ၊ သွားကြပါစို့” ဟု လျှောက်ရာ ရသေ့ကြီးက “သင်မင်းကြီးတို့သာ သွားကြပါ” ဟု ပြန်မိန့်သည်။</p> <p>ထိုအခါ မင်းကြီးက “တပည့်တော်တော့ ပြန်မှာပါ အရှင်ဘုရား၊ အနီးမှာ မာတုဂါမရှိနေသည် ကြားရပါသည်၊ မာတုဂါမသည် ရသေ့ရဟန်းများအား မသင့်လျော်ပါ၊ ထိုမာတုဂါမသည် တပည့်တော်နှင့်အတူ လိုက်စေချင်ပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ ရှင်ရသေ့က “လူများ စိတ်ကျေနပ်ဖို့ ခဲယဉ်းသည်၊ မိဖုရားများအလယ် ငါ့သမီး နေနိုင်မယ် မထင်ပါ” ဟု စိုးရိမ်စကား မိန့်ကြားသဖြင့် မင်းကြီးက “တပည့်တော် နှစ်သက်သော အချိန်မှစ၍ မိဖုရားကြီးအရာထား ချီးမြှောက်ပါမည်” ဟု လျှောက်ထားလိုက်သည်။</p> <p>ရှင်ရသေ့သည် သမီးကို ခေါ်ပြီး “သမီး၊ သင် အရွယ်ရောက်လာပြီ၊ မင်းကြီးမြင်ပြီးချိန်မှစ၍ ဤနေရာ၌ သမီးမနေသင့်တော့ပေ၊ မင်းကြီးနှင့်အတူ လိုက်သွားလော့” ဟု မိန့်ကြားရာ ပဒုမဝတီသည် ဖခင်၏စကားကို မငြင်းဆန်ဘဲ ဝန်ခံ၍ ရှိခိုးငိုကြွေးကာ ရပ်နေစဉ် မင်းကြီးသည် ရသေ့ကြီးကျေနပ်အောင် ထိုနေရာ၌ပင် ပဒုမဝတီကို ရွှေငွေရတနာအပုံထက်၌ တင်ထား၍ အဘိသိက်သွန်းဖျန်းသည်။</p> <h3>ပဒုမဝတီအား မိဖုရား ၅၀၀ ငြူစူကြသည်</h3> <p>မင်းကြီးသည် ပဒုမဝတီရောက်ချိန်မှစ၍ အခြားမိဖုရားများကို ငဲ့စောင်း၍မျှ မကြည့်တော့ချေ။ အခြားမိဖုရားများ အားလုံး မနာလိုစိတ် နှိပ်စက်ကြသဖြင့် “ပဒုမဝတီသည် လူသားမဟုတ်ပါ၊ ဖဝါးအောက်မှာ ကြာထပေါက်သော လူသားကို ဘယ်မှာ မြင်ဖူးပါသနည်း။ ပဒုမဝတီကား ဘီလူးမသာ ဖြစ်၍ နန်းတော်မှ နှင်ထုတ်ပါ” ဟုပင် မင်းကြီးအား ကုန်းချောလျှောက်ထားကြသည်။ မင်းကြီးကား ဆိတ်ဆိတ်သာ နေတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-210 <hr> တိုင်းစွန်နယ်ဖျား၌ သူပုန်ရန်ရှိသဖြင့် ကိုယ်လေးလက်ဝန်ရှိသော ပဒုမဝတီကို နန်းတော်၌ ထားခဲ့ပြီး မင်းကြီးထွက်သွားရာ အခွင့်ကောင်းရသော မိဖုရားများက အလုပ်အကျွေးမိန်းမအား လက်ဆောင်ပေး၍ “ပဒုမဝတီ သားဖွားလျှင် ဖွားချင်း လွတ်ရာဖယ်ထားပြီး သစ်သားတုံးတစ်ခု သွေးလိမ်းကာ ပဒုမဝတီအနီး၌ ချထားပါ” ဟု မှာထားကြသည်။</p> <p>ပဒုမဝတီမိဖုရားသည် မကြာမီ မဟာပဒုမမင်းသားကို ဖွားမြင်သည်။ မင်းသားဖွားပြီး လျောင်းနေစဉ် သွေးစက်၌ သံသေဒဇမင်းသား ၄၉၉-ပါးတို့လည်း ဖြစ်လာရာ ပဒုမဝတီ၏ သားတော်မင်းသား ၅၀၀-တိတိ ရှိလေသည်။</p> <h3>အနီးကပ်ရန်သူဒဏ် မိဖုရားကြီးခံရ</h3> <p>ပဒုမဝတီမိဖုရား သတိမေ့မြောနေစဉ် အလုပ်အကျွေးမိန်းမသည် သစ်သားတုံးတစ်ခုကို သွေးလိမ်းကာ မိဖုရားကြီးအနီး၌ ချထားပြီး အခြားမိဖုရား ၅၀၀ အား အကြောင်းကြားရာ သားတစ်ယောက်စီကို ဝှက်ယူသွားကြသည်။ ကြုတ် ၅၀၀ လုပ်ကာ မင်းသားများကို သိပ်ပြီး တံဆိပ်နှိပ်ထားကြသည်။</p> <p>ပဒုမဝတီ သတိရ၍ အလုပ်အကျွေးမိန်းမအား သားကို မေးရာ စီမံထားသော သွေးလိမ်းသည့် သစ်သားတုံးကို ပြသဖြင့် မိဖုရားကြီး စိတ်ဆင်းရဲကာ အရှက်တကွဲ မဖြစ်ဖို့ ယင်းသစ်သားတုံးကို ခွဲစိတ်ဖျောက်ဖျက်ခိုင်းသည်။</p> <p>မင်းကြီးပြန်လာ၍ နက္ခတ်ကောင်းစောင့်ရင်း မြို့ပြင်၌ ယာယီစံနန်း စံမြန်းချိန်၌ မိဖုရား ၅၀၀ အကြိုလာကြပြီး ပဒုမဝတီအကြောင်းကို ယုံတော်မမူလျှင် အလုပ်အကျွေးမိန်းမကို ခေါ်မေးပါမည့်အကြောင်း လုပ်ဇာတ်ကို အဟုတ်မှတ်အောင် လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးသည် မလေ့လာ မထောက်လှမ်းတော့ဘဲ ‘ဘီလူးမ’ ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ နန်းတော်မှ ပဒုမဝတီကို နှင်ထုတ်တော့သည်။</p> <h3>လှူပြီးအလှူ ပြန်ယူခြင်းကြောင့် အကျိုးပေးမဖြောင့်</h3> <p>ရွှေနန်းတော်မှ ထွက်ရလျှင်ပင် မိဖုရား၏ ခြေခံကြာ ပျောက်ကွယ်၍ အရေအဆင်း ပျက်စီးတော့သည်။ လှူပြီးကြာပန်းကို ပြန်ယူခြင်းအပြစ်ပင် ဖြစ်၏။ အားကိုးရာမဲ့ သွားနေသော ပဒုမဝတီကို အမယ်အိုတစ်ဦး မြင်၍ မေးမြန်းရာ “ဧည့်သည်ပါ အမေ၊ နေရာရလိုရငြား ရှာနေပါသည်” ဟု ပြောဆိုသဖြင့် သမီးအသွင် ချစ်ခင်သော အမယ်အိုက ခေါ်ယူကျွေးမွေးထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-211 <hr> ထိုအချိန်တွင် မိဖုရား ၅၀၀-တို့သည်လည်း အရှင်မင်းကြီး စစ်တိုက်သွားစဉ်က ဂင်္ဂါမြစ်စောင့်နတ်အား “မင်းကြီး အောင်နိုင်၍ ပြန်လာလျှင် သင်နတ်မင်းအား ပူဇော်ပြီး ရေကစားပါမည်” ဟု ဆုတောင်းခဲ့ပါသည်။ “ယခု ထိုအကြောင်း နတ်အား အသိပေးပါစို့” ဟု သဘောတူ လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးက ခွင့်ပြုသဖြင့် ရေကစားသွားကြသည်။</p> <p>မိဖုရားများ မြစ်ဆိပ်ရောက်လျှင် သားငယ် ၅၀၀-ထည့်ထားသော ကြုတ်များကို အဝတ်ဖြင့် ဖုံးကာ ခြုံလာကြသည့်အတိုင်း ရေထဲသို့ဆင်းပြီး ကြုတ်များကို မျှောချကြသည်။ ကြုတ်များအားလုံးသည် အောက်ဆိပ်ရှိ ပိုက်ကွန်၌ မိနေကြ၏။ ပိုက်သမားများသည် ထူးထူးဆန်းဆန်း မိလာသော ကြုတ်များကို မင်းကြီးထံ ဆက်သသဖြင့် ဖွင့်စေရာ မဟာပဒုမမင်းသား စံရာကြုတ်ကို စတင်ဖွင့်မိ၍ အကြောင်းစုံ သိရှိရတော့သည်။</p> <h3>မိဖုရား-၅၀၀ မသမာအပြစ် ပြေးမလွတ်</h3> <p>မင်းသားများ၏ ကံကြောင့် ကြုတ်၌ နေရစဉ်အတွင်း လက်မမှ နို့ရည်များ ယိုစီး၍ စို့သောက်ကြရသည်။ သိကြားမင်းကလည်း ဗာရာဏသီမင်း သံသယကင်းစေရန် ကြုတ်အတွင်း၌ “ဤမင်းသားများကား ပဒုမဝတီမိဖုရားမှ ဖွားသည့် ဗာရာဏသီမင်း၏ သားတော်များ ဖြစ်သည်။ သားတော်များကို ပဒုမဝတီ၏ ရန်သူ မိဖုရား ၅၀၀-တို့က ကြုတ်များထဲတွင် ထည့်ပြီး ရေမျှောလိုက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ မင်းကြီးသည် ဤအကြောင်းကို သိပါစေသတည်း” ဟု စာရေးသား သွင်းစေခဲ့သည်။</p> <p>ကြုတ်များကို ဖွင့်လျှင်ပင် မင်းကြီးသည် စာတို့ကို ဖတ်ရ၍ မင်းသားများကို တွေ့ရသဖြင့် မဟာပဒုမမင်းသားကို မင်းကြီးကိုယ်တိုင် ပွေ့ချီပြီး ရထားစီးကာ မြို့တွင်းသို့ ဝင်တော်မူသည်။ အသပြာတစ်ထောင်ထုပ်ကို ဆင်တော်၏လည်ပင်း၌ ချည်စေပြီး “ပဒုမဝတီမိဖုရားကို မြင်သူသည် ဤအသပြာတစ်ထောင်ကို ယူလော့” ဟုလည်း စည်လည်စေသည်။</p> <p>စည်သံကြား၍ ပဒုမဝတီသည် ကျွေးမိခင် (အမယ်အို) အား “အသပြာတစ်ထောင်ထုပ်ကို သွားယူပါ” ဟု ပြောရာ “မယူဝံ့ပါ” ဟု အမယ်အိုက ငြင်းသည်။ ၎င်းနောက် ၂-ကြိမ် ၃-ကြိမ် ထပ်မံ တိုက်တွန်းသဖြင့် “ဘယ်ပုံပြော၍ ယူရမည်နည်း” ဟု ပြန်မေးသည်။</p> <h3>စေတနာမှန်၍ အကျိုးပေးသန်သော အမယ်အို</h3> <p>ပဒုမဝတီက “အိုမိခင်၊ ပဒုမဝတီကို ငါ့သမီးကဲ့သို့ တွေ့မြင်သည်ဟု ပြော၍ ယူပါ” ဟု မှာသဖြင့် အမယ်အိုသည် ဖြစ်ချင်ရာဖြစ်ဟု ကြံကာ သွားယူသည်။ မင်းချင်းများ၏ အမေးကိုလည်း သင်ပေးသည့်အတိုင်း ဖြေဆိုသည်။ မင်းမှုထမ်းများသည် အမယ်အိုနောက်သို့ လိုက်လာကြပြီး ပဒုမဝတီကို တွေ့လျှင်ပင် မှတ်မိကာ ခြေရင်း၌ ဝပ်စင်းကြသည်။ နေအိမ်ကိုလည်း ကာရံစောင့်ရှောက်ကြပြီး မင်းကြီးအား အကြောင်းကြား လျှောက်ထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-212 <hr> မင်းကြီးက ရွှေထမ်းစင်ကို ပို့လိုက်ရာ ပဒုမဝတီက “မထင်မရှား မလိုက်နိုင်ပါ၊ ဤအိမ်မှ နန်းတော်အထိ အခင်းကောင်းများခင်း၊ မျက်နှာကြက်ဖွဲ့စေပြီး မိဖုရားတန်ဆာ အားလုံးပို့မှ ခြေလျင်သာ လိုက်မည်။ သို့မှသာ ငါ့စည်းစိမ်ကို ပြည်သူများ မြင်ရမည်” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် မင်းကြီးက ထိုအစီအစဉ်အတိုင်း ခွင့်ပြုသည်။ ပဒုမဝတီသည် အခင်းများကို ဖောက်ထွက်၍ ခံလာသော ကြာပန်းပေါ်သို့ နင်းလျက် ခမ်းနားစွာ နန်းတော်သို့ ဝင်သည်။ မွန်မြတ်ဆန်းကျယ်သော အခင်းအားလုံးကိုလည်း အမယ်အိုအား ကျေးဇူးဆပ်သည့်အနေဖြင့် ပေးအပ်လိုက်သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် မိဖုရား ၅၀၀-လုံးကို ခေါ်စေပြီး ပဒုမဝတီအတွက် ကျွန်အဖြစ် ပေးအပ်ရာ ပဒုမဝတီက “ထိုအကြောင်းကို ပြည်သူများကို အသိပေးစေချင်ပါသည်” ဟု လျှောက်သဖြင့် စည်လည်စေသည်။</p> <h3>ပဒုမဝတီမိဖုရား သဘောထားကြီးလှပုံ</h3> <p>မိဖုရား ၅၀၀ မိမိ၏ ကျွန်မဖြစ်ကြောင်း ပြည်သူများ သိစေပြီးနောက် ပဒုမဝတီက မင်းကြီးအား “ယင်းတို့ကို ကျွန်အဖြစ်မှ ပယ်နုတ်ခွင့် ရ၊ မရ” မေးမြန်းရာ “သင်မိဖုရား သဘောအတိုင်းသာ” ဟု မိန့်သဖြင့် ကျွန်အဖြစ်မှ ပယ်နုတ်ကြောင်းကိုလည်း စည်လည်စေသည်။ မင်းသား ၄၉၉-ယောက်တို့ကို မိဖုရားများလက်သို့ ကျွေးမွေးရန် အပ်နှံကာ မိမိကမူ မဟာပဒုမမင်းသားကိုသာ ယူသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ဥယျာဉ်တော်အတွင်း၌ မင်းသားများ ကစားရန် နေရာမျိုးစုံ စီမံပေးသည်။ ၁၆-နှစ် အရွယ်သို့ ရောက်သောအခါ မင်းသားများသည် ပဒုမ္မာကြာပန်းအပြည့်ရှိသော ရေကန်၌ ကစားကြစဉ် ကြာပန်းအသစ်များ ပွင့်လာပုံနှင့် အဟောင်းများ ကြွေကျပျက်စီးပုံတို့ကို မြင်ရ၍ ပစ္စေကဗောဓိ ပါရမီကုသိုလ်တော်က လှုံ့ဆော်သဖြင့် “ဤကြာပန်းများသော်မှ ဤသို့သော ဆွေးမြေ့ယိုယွင်းခြင်းသို့ ရောက်ရသေး၏၊ ငါတို့ ခန္ဓာကိုယ်အားမူ အဘယ်ဆိုဖွယ် ရှိမည်နည်း” ဟု ဝိပဿနာရှုကြရာ ပစ္စေကဗောဓိ ဟူသော မဂ်ဉာဏ် ၄-ပါးကို ရရှိကြသည်။ နေရာမှထကြပြီး ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ်ဖြင့် ပဒုမ္မာကြာချပ်ပေါ်၌ တင်ပျဉ်ခွေ ထိုင်နေတော်မူကြသည်။</p> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-တန်ခိုးဖြင့် ပရိက္ခရာရှာသည်</h3> <p>နေ့အချိန် ကုန်ဆုံးသွားသဖြင့် မင်းချင်းများက နန်းတော်သို့ပြန်ရန် မင်းသားများကို လျှောက်ကြရာ အရှင်မြတ် ၅၀၀-တို့သည် ဆိတ်ဆိတ်သာ နေကြသည်။ ထိုအကြောင်းကို မင်းကြီးအား လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးက “သားတော်များ သဘောအတိုင်း နေပါစေ” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-213 <hr> နောက်တစ်နေ့ အရုဏ်တက်သောအချိန်တွင် မင်းချင်းများက ထပ်မံလျှောက်ထားပြန်ရာ “ငါတို့သည် မင်းသားများ မဟုတ်ကြတော့၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ ဖြစ်ကြသည်” ဟု မိန့်ဆိုသည်။ မင်းချင်းများက “အရှင်တို့ ဝန်လေးသောစကားကို ပြောကြားကြသည်။ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများမှာ အရှင်တို့ကဲ့သို့ မဟုတ်ကြပါ၊ ပရိက္ခရာရှစ်ပါးကို ဆင်မြန်းကြပါသည်” ဟု လျှောက်ထားသဖြင့် အရှင်မြတ်အားလုံး လက်ယာလက်ဖြင့် ဦးခေါင်းကို သုံးသပ်လိုက်ကြရာ လူ့အသွင်ပျောက်၍ ပရိက္ခရာဆင်မြန်းပြီး ရဟန်းအသွင်သို့ ရောက်ရှိသွားသည်။ လူများ ကြည့်နေစဉ်ပင် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် နန္ဒမူလိုဏ်သို့ ကြွတော်မူကြသည်။</p> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-၏မိခင်ပင် စုတေပြီး သူဆင်းရဲဘဝ ရသည်</h3> <p>မယ်တော် ပဒုမဝတီမိဖုရားကြီးသည် “သားများ၏မိခင်အဖြစ်မှ သားမဲ့မိခင် ဖြစ်ရလေပြီ” ဟု ပြင်းစွာသော စိုးရိမ်မှုဝေဒနာဖြင့် စုတေသော် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ တံခါးဝရှိ ရွာငယ်တစ်ခု၌ လက်လုပ်လက်စား အမျိုးသမီးဖြစ်ကာ အိမ်ထောင်ကျသည်။ လင်ယောက်ျားအတွက် လယ်တောသို့ ယာဂုပို့စဉ် ဘဝဟောင်းက သားများဖြစ်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀ အနက် ၈-ဆူတို့ ကောင်းကင်မှ ကြွလာသည်ကို မြင်၍ လင်အား “ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို ဖူးမြော်ပြီး ဆွမ်းပင့်ကပ်ကြပါစို့” ဟု တိုင်ပင်သည်။ လင်ယောက်ျားက “ထိုသူတို့ကား ရဟန်းငှက်များ မည်ကြသည်။ အခြားနေရာများ၌လည်း ကောင်းကင်မှာ ပျံသန်းနေကြသည်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ မဟုတ်ပါ” ဟု ပြောဆိုနေစဉ်ပင် အရှင်မြတ် ၈-ဆူသည် ၎င်းတို့နှင့် မနီးမဝေးတွင် မြေသို့ သက်တော်မူကြသည်။</p> <h3>မိခင်သူဆင်းရဲအား ချီးမြှောက်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ</h3> <p>ဥပ္ပလဝဏ်အလောင်း အမျိုးသမီးသည် မိမိ၏ဝေစု စားသောက်ဖွယ်ရာများကို အရှင်မြတ် ၈-ဆူအား လှူဒါန်းပြီး နောက်ရက်အတွက်လည်း ပင့်ဖိတ်ပြန်ရာ “သင်၏ လှူဖွယ်သည် ဤမျှ (၈-ပါးစာ) သာ ဖြစ်ပါစေ၊ နေရာသည်လည်း ၈-နေရာသာ ဖြစ်ပါစေ။ ငါတို့မှတစ်ပါး အခြားပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ကို ဖူးမြင်ရလျှင် သင်၏စိတ်သည် သာ၍ ကြည်လင်ရာသည်” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။ အမျိုးသမီးသည်လည်း နောက်နေ့၌ ၈-ပါးစာ ၈-နေရာသာ စီစဉ်၍ စောင့်မျှော်နေသည်။</p> <p>အရှင် ၈-ဆူတို့သည် ကြွင်းသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၄၉၂-ဆူတို့အား “အခြားအရပ်သို့ မကြွဘဲ မိခင်အား ချီးမြှောက်ရန်” လျှောက်ထားသဖြင့် ၅၀၀-လုံး ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် မယ်တော်အိမ်တံခါးဝ၌ ထင်ရှား ဖြစ်တော်မူကြသည်။ မယ်တော်သည်လည်း ရှေးဦးကပင် အမှတ်အသား ရရှိပြီးဖြစ်၍ အရှင်မြတ်များစွာကို မြင်ရသော်လည်း အလှူမလောက်မည်၊ နေရာမဆံ့မည်ကို မပူပန်ဘဲ အရှင်မြတ်အားလုံးကို အိမ်တွင်းသို့ ပင့်ဆောင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-214 <hr> အရှင် ၈-ဆူ တန်းစီ၍ ထိုင်မိလျှင် ၉-ဆူမြောက်အရှင်သည် ၈-နေရာစာအတွင်း၌ မိမိအတွက် နေရာဖန်ဆင်း၍ ထိုင်၏။ ကြွင်းသောအရှင်များ ထိုင်ရန်အတွက်လည်း ဆက်၍ ဖန်ဆင်းကြရာ နေရာတိုးသမျှ အိမ်သည်လည်း ကျယ်ဝန်းလာသည်။ ၎င်းသည် တန်ခိုးတော်၏ အရာသာ ဖြစ်သည်။ မယ်တော်သည် ၈-ပါးစာ အလှူကို ၅၀၀-အားလုံးအား ပြည့်စုံစွာ လှူဒါန်းပြီး ကြာညိုပန်း ၈-လက်ကို ယူ၍ မူလအရှင် ၈-ပါး၏ ခြေရင်း၌ ချထားကာ “ဖြစ်လေရာဘဝ၌ တပည့်တော်မ၏ ကိုယ်အဆင်းသည် ဤကြာညိုပန်းတို့၏အတွင်း ကြာတိုက်အဆင်းကဲ့သို့ ဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။ အရှင် ၅၀၀-လည်း မယ်တော်အား အနုမောဒနာပြုပြီး ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ပြန်ကြွကြသည်။</p> <h3>ဥပ္ပလဝဏ်၏ အဆုံးဘဝ အလှဆုံးဖြစ်လာပုံ</h3> <p>ထိုအမျိုးသမီးသည် စုတေသော် နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက်တွင် သာဝတ္ထိပြည်၌ သဌေးသမီး ဖြစ်လာသည်။ ကြာညိုပန်းတိုက်နှင့်တူသော အရေအဆင်းရှိသဖြင့် ဥပ္ပလဝဏ် ဟု အမည်တွင်သည်။ အရွယ်ရောက်သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပမြေပြင်ရှိ မင်းများ၊ သဌေးများအားလုံး ဖခင်ထံ တမန်လွှတ်၍ တောင်းခံကြသည်။</p> <p>ဖခင်ကြီးက “ငါ့သမီး တစ်ယောက်တည်းဖြင့် လူအားလုံး ကျေနပ်အောင် မစွမ်းဆောင်နိုင်” ဟု ကြံလျက် သမီးကို ခေါ်ပြီး “ရဟန်းမ ပြုနိုင်မည်လော” ဟု မေးရာ၊ သမီးကိုယ်တိုင်သည် သံသရာဘဝ ဆုံးတော့မည့်သူ ဖြစ်သဖြင့် ဖခင်၏ စကားသည် “ဦးခေါင်းပေါ်သို့ လောင်းချလိုက်သော အကြိမ်တစ်ရာချက်သည့် ဆီမွှေးပမာ” ဖြစ်လေရာ “ပြုပါမည်” ဟု ပြန်ပြောလိုက်သည်။</p> <p>သဌေးကြီးသည် သမီးဥပ္ပလဝဏ်အား အခမ်းအနားဖြင့် ဘိက္ခုနီမကျောင်းသို့ ပို့၍ ရဟန်းပြုစေသည်။ မကြာမီ ဥပုသ်အိမ်၌ ဝတ်ပြုလှည့်ရောက်၍ ဆီမီးထွန်းညှိရာ မီးညွန့်၌ တေဇောကသိုဏ်းရှုကာ ဝိပဿနာပွားများရာ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။ ရှေးဆုတောင်းချက်အရ တန်ခိုးစီမံခြင်း၌ ဝသီဘော် ၅-တန် အလွန်နိုင်နင်းလှသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ၇-ဝါမြောက်တွင် ယမိုက်ပြာဋိဟာ ပြတော်မူရာ၌ “မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်မ တန်ခိုးပြာဋိဟာ ပြပါရစေ” စသည်ဖြင့် ရဲရင့်စွာ လျှောက်ထားသည်ကို အကြောင်းပြု၍ ဣဒ္ဓိမန္တ (တန်ခိုးကြီးသူ) ဧတဒဂ် ပေးအပ်တော်မူသည်။</p> <h3>၄။ ဝိနည်းကို ဆောင်သူတို့တွင် ပဋာစာရာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ပဋာစာရာထေရီမ အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးသမီးဖြစ်၍ ဝိနယဓရ ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-215 <hr> ကဿပဘုရားလက်ထက် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်တွင် တတိယ ဘိက္ခုနီ သမီးတော်ဖြစ်၍ နှစ် ၂-သောင်းပတ်လုံး အပျိုစင်ဘဝဖြင့် သံဃိကကျောင်းအမ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ သာဝတ္ထိသဌေးသမီး ဖြစ်လာပြီး အရွယ်ရောက်လတ်သော် အိမ်ကျွန်အလုပ်သမားတစ်ဦးနှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်ခဲ့သည်။</p> <h3>ကိလေသာမှာ လွယ်ရာကိုလိုက်ပုံ</h3> <p>ဂုဏ်ရည်တူ သဌေးသားတစ်ဦးနှင့် မိဘများက ပေးစားမည် ပြုသောအခါ မူလချစ်သူ အိမ်ကျွန်ယောက်ျားအား အခိုးခိုင်းပြီး ခိုးရာလိုက်ကာ သာဝတ္ထိနှင့် ၃-၄ ယူဇနာကွာသော ရွာငယ်တစ်ခု၌ နေထိုင်ကြသည်။</p> <p>သဌေးသမီး ကိုယ်ဝန်ရင့်ကျက်လာသောအခါ လင်ယောက်ျားအား မိဘအိမ်သို့ ပြန်ကြရန် တိုင်ပင်သည်။ လင်ယောက်ျားသည် မပြန်ဝံ့သဖြင့် ယနေ့၊ နက်ဖြန်ဟု ရက်ရွှေ့ကာ အချိန်ကုန်စေသည်။ လင်ယောက်ျား၏ သဘောကို သိသဖြင့် သူ မရှိခိုက် “တစ်ယောက်တည်းပင် မိဘအိမ်သို့ ပြန်မည်” ဟု ကြံကာ သဌေးသမီး ထွက်လာခဲ့သည်။</p> <h3>ဒုက္ခကုန်လျှင် မိဘဂုဏ်မေ့</h3> <p>ယောက်ျားပြန်လာ၍ ဇနီးကို မတွေ့ရလျှင် အိမ်နီးချင်းများကို မေးမြန်းရာ မိဘအိမ်သို့ ပြန်သွားကြောင်း သိရသဖြင့် “ငါ့ကြောင့် အမျိုးကောင်းသမီးသည် အားထားရာမဲ့ ဖြစ်ရလေပြီ” ဟု သနားစိတ်ဖြစ်ကာ လိုက်လာရာ လမ်းတွင်ပင် မှီသည်။ သဌေးသမီးသည်လည်း လမ်းအကြား၌ သားဖွားသဖြင့် ကိစ္စပြီးသွားရကား ဇနီးမောင်နှံ တိုင်ပင်၍ ပြန်လာခဲ့ကြသည်။</p> <p>နောက်တစ်ဖန် ကိုယ်ဝန်ရပြန်ရာ၌လည်း လင်ယောက်ျားက မပို့သဖြင့် သားအမိ ၂-ဦး ပြန်ခဲ့ကြရာ လင်ယောက်ျား လိုက်မှီလာပြီး လမ်းမှာပင် ဒုတိယသားကို ဖွားမြင်ပြန်သည်။ သားဖွားပြီးလျှင်ပင် မိုးကြီးစွာ ရွာသွန်းသဖြင့် လင်ယောက်ျားအား တဲထိုးခိုင်းသည်။ ထိုတဲထိုးရန်အတွက် အမိုးမြက်ရှာရာ တောင်ပို့တစ်ခု ခြေရင်းရှိ မြက်များကို ဆွဲဖြတ်မိသဖြင့် တောင်ပို့အတွင်းရှိ မြွေကိုက်၍ လဲကျသေဆုံးသွားတော့သည်။</p> <h3>ဒုက္ခဟူသမျှ အဖော်ပါလာမြဲ</h3> <p>သဌေးသမီးသည် လာနိုး၊ လာနိုးနှင့် လင်ကို မျှော်ကိုးရင်း တစ်ညလုံး ကုန်ဆုံးသွားသည်။ “အားထားရာမဲ့သူဟု ငါ့ယောက်ျား ငါ့ကို ပစ်သွားလေပြီ” ဟု ကြံကာ အလင်းရောင်ရချိန်၌ လိုက်ရှာရာ တောင်ပို့အနီးတွင် သေဆုံးနေသော လင်ကို တွေ့ရ၍ “ငါ့ကြောင့် ငါ့ယောက်ျား သေရရှာပြီ” ဟု သည်းစွာ ငိုကြွေးတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-216 <hr> ထို့နောက် သားငယ်ကိုချီ၊ သားကြီးကို လက်ဆွဲကာ လမ်းအတိုင်း သွားသော် နက်သည်ဟု ထင်ရသော ချောင်းငယ်တစ်ခုကို တွေ့ရသည်။ ၃-ဦးလုံး တစ်ပြိုင်နက် မကူးဘဲ သားကြီးကို ဤဘက်ကမ်း၌ ထားခဲ့ပြီး သားငယ်ကို တစ်ဖက်ကမ်းသို့ ပို့၍ သိပ်ထားခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် တစ်ခေါက် ပြန်လာရန် ချောင်းလယ်သို့ ရောက်လျှင် သိန်းငှက်တစ်ကောင်သည် သားငယ်ကို အသားတစ်ထင်ကာ ထိုးသုတ်ရန် ပျံသန်းလာသည်။</p> <p>သဌေးသမီးက လက်ဆန့်၍ သိန်းငှက်ကို ခြောက်လှန့်ရာ သားကြီးက မိမိကို ခေါ်သည်အထင်ဖြင့် ချောင်းအတွင်းသို့ ဆင်းလာရာ ရေနောက်၌ မျောပါသေဆုံးရှာသည်။ သိန်းငှက်သည်လည်း သားငယ်ကို သုတ်ချီသွားရာ သဌေးသမီးမှာ သောကမီးလောင်ပြီး လမ်းအကြား၌ “ငါ့သားကြီး ရေမြုပ်၊ သားငယ်ကို သိန်းသုတ်သဖြင့် ဆုံးရှုံးကြလေပြီ။ ချစ်ကြင်လေးစားသော လင်ယောက်ျားလည်း လမ်းမှာပင် မြွေကိုက်၍ အသေဆိုးနှင့် ရင်ဆိုင်ရပြီ” ဟု ဟစ်အော်ငိုယိုပြီး သာဝတ္ထိဘက်သို့ ဦးတည်ထွက်လာသည်။</p> <h3>ကိလေသာမီးပူကြောင့် အဝတ်မဆည်းသူ</h3> <p>သောကစွမ်းကြောင့် ရောက်မှန်းမသိ ရောက်လာရာ အနီးရှိလူများကို မေးမြန်းသော် လူများက “ထိုမိသားစုအိမ်ကို သင်မေးပြီး ဘာလုပ်မည်နည်း။ ယမန်နေ့က လေပြင်းထန်သဖြင့် အိမ်ပြိုကျကာ မိသားစုအားလုံး ဆုံးပါးကြပြီ။ ထင်းပုံတစ်ခုတည်း၌ပင် သင်္ဂြိုဟ်လိုက်ပြီ။ အလိပ်လိုက် တက်နေသော မီးခိုးများကိုသာ သင်ကြည့်ပါတော့” ဟု ပြောပြကြသည်။ သဌေးသမီးက “ရှင်တို့ ဘယ်လိုပြောကြတာလဲ” ဟု ပြန်မေးပြီး အဝတ်မကပ်တော့ဘဲ မိမွေးတိုင်းအသွင်ဖြင့် လက်မြှောက်ငိုကြွေးကာ သင်္ချိုင်းနေရာသို့ သွားပြီး “မိဘ၊ မောင်ဖွား၊ အားစုံပုံ၊ ထင်းတစ်ပုံတည်း ဖုတ်ကြည်းသင်္ဂြိုဟ်အပ်ကုန်ပြီ” ဟု အသည်းယားစွာ ငိုကြွေးသည်။</p> <h3>ဒဏ်ရာအသွင်ကြောင့် ပဋာစာရာ အမည်တွင်ပုံ</h3> <p>သဌေးသမီးသည် အခြားသူများက အဝတ်ပေးသော်လည်း ဆုတ်ဖြဲပစ်သည်။ သူ့ကို တွေ့ရာတိုင်းတွင် လူများ ဝိုင်းအုံနေကြ၏။ အဝတ်မပါဘဲ သွားလာနေတတ်သဖြင့် ပဋာစာရာ ဟု အမည်ပေးကြသည်။ အဝတ်မဝတ်သည့်အတွက် အရှက်မဲ့သူတို့၏ အကျင့်မျိုး ထင်ရှားရကား၊ အရှက်ရှိသူတို့၏ အကျင့်မှ လျှောကျသော (ပဋ) အဝတ်မရှိသူ ဖြစ်သောကြောင့် ပဋာစာရာ ခေါ်ကြသည်။</p> <p>ငိုယိုပြီး သွားလာနေသော ပဋာစာရာကို မြင်သူများက “အရူးမ၊ သွား” ဟု နှင်ထုတ်ကြ၊ အမှိုက်သရိုက် မြေမှုန်ခဲတို့ဖြင့် ပစ်ခတ်ကြသည်။ ဘုရားရှင်သည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ တရားဟောစဉ် ပဋာစာရာ၏ ကျွတ်တမ်းဝင်ချိန် နီးပြီကို သိတော်မူရကား ကျောင်းသို့ ရောက်လာအောင် ဓိဋ္ဌာန်တော်မူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-217 </p><hr> <h3>ကရုဏာ၏တည်ရာ သခင် ဘုရားရှင်</h3> <p>ပဋာစာရာ လာနေသည်ကို မြင်သော တရားနာပရိသတ်က “အရူးမကို လာခွင့်မပေးနှင့်” ဟု ဆိုကြရာ ဘုရားရှင်က “မတားကြနှင့်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး အနီးသို့ ရောက်လာသော ပဋာစာရာအား “သမီး၊ သတိထားလော့၊ သတိထားလော့” ဟု မိန့်ကြားတော်မူသည်။</p> <p>ပဋာစာရာသည် ဘုရားရှင်၏ အာနုဘော်ကြောင့် သတိရကာ ရှက်ရွံ့ထိတ်လန့်ပြီး ထိုင်ချလိုက်သည်။ ထိုအခါ အနီးရှိ ယောက်ျားတစ်ဦးက အပေါ်ရုံအဝတ်ကို ပစ်ပေးသဖြင့် ဝတ်ရုံပြီး ဘုရားရှင်ထံမှောက် သွားရောက်ရှိခိုးကာ သားသေ၊ လင်ဆုံး၊ မိဘမောင်ဖွားပါ အိမ်ပိ၍ ဆုံးရပုံ သောကဖြစ်ရသည့် အကြောင်းစုံကို လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>အပူသည်များ အားထားရာ ဘုရားမြတ်စွာ</h3> <p>ဘုရားရှင်က “သမီး ပဋာစာရာ၊ ကြံ၍ ပူပန်မနေလင့်၊ အားထားလောက်သူထံသို့ သမီးရောက်လာပြီ။ သမီးသည် သား၊ လင်၊ မိဘ၊ မောင်တို့ကြောင့် ယခုလို သံသရာမှာ ကျခဲ့ရသည့် မျက်ရည်များသည် သမုဒ္ဒရာလေးစင်းရှိ ရေထက်ပင် များလှသည်” ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟောတော်မူရာ သောကတရားများ ပါးသွားတော့သည်။</p> <p>သောကသက်သာပုံကို သိမြင်သော ဘုရားရှင်သည် “သား၊ လင် စသည်တို့သည် တမလွန်ဘဝသို့ သွားရသူများအတွက် အစောင့်အရှောက်မဖြစ်၊ ပုန်းအောင်းမှီခိုရာလည်း မဖြစ်ကြရကား ပညာရှိသည် သီလကို စင်ကြယ်စေကာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းကိုသာ သုတ်သင်ကျင့်ဆောင်ရမည်” ဟု ဂါထာများနှင့်တကွ ဟောကြားရာ မဟာပထဝီပမာ ကိလေသာများကို သောတာပတ္တိမဂ်ပညာမီးဖြင့် အမြစ်ပြတ်အောင် ရှို့မြိုက်လျက် သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>အရွယ် ၃-ဖြာ သတ္တဝါဟူသမျှ သေကြရ</h3> <p>ရှင်ရဟန်းပြုရန် ဘုရားထံ တောင်းပန်သဖြင့် ဘိက္ခုနီမတို့ထံ ခေါ်ဆောင်သွား၍ ရှင်ရဟန်းပြုစေသည်။ ပဋာစာရာ ဘိက္ခုနီမသည် ဝိပဿနာအားထုတ်နေစဉ် ခြေဆေးရေ လောင်းချရာ အနည်းငယ်သွားပြီး ရေရပ်သွားသည်။ ဒုတိယအကြိမ် ရေလောင်းပြန်ရာ အနည်းငယ် ပိုသွားပြီး ရေရပ်ပြန်သည်။ တတိယအကြိမ် လောင်းသောရေကား ဒုတိယရေထက် ဝေးစွာသွားပြီးမှ ရပ်သည်။</p> <p>ရေသုံးမျိုး ရပ်တန့်ရာ အရပ်သုံးမျိုးကို နိမိတ်ယူ၍ အရွယ်သုံးပါးကို ဉာဏ်ဖြင့် ပိုင်းခြားပြီး သတ္တဝါများသည် ပထမအရွယ်၌လည်း ပထမရေပမာ သေနိုင်ကြသည်၊ ဒုတိယအရွယ်၌လည်း ဒုတိယရေပမာ သေနိုင်ကြသည်၊ တတိယအရွယ်၌လည်း တတိယရေပမာ သေနိုင်ကြသည်ဟု အနိစ္စလက္ခဏာကို လည်းကောင်း၊ ၎င်းမှတစ်ဆင့် ဒုက္ခ၊ အနတ္တ<br> <br>စာမျက်နှာ-218 <hr> လက္ခဏာများကို လည်းကောင်း ဆင်ခြင်သည်။ ထို့နောက် ဥတုမျှတလိုသဖြင့် ကျောင်းခန်းအတွင်းသို့ ဝင်ကာ ဆီမီးထွန်းပြီး ညောင်စောင်း၌ ထိုင်လျက်ပင် ဆီမီးငြိမ်းရန် သံချွန်ဖြင့် မီးစာကို ဆီသို့ နှစ်လိုက်သည်။</p> <h3>နှစ်တစ်ရာထက် တစ်ရက်ရှင်ခြင်း မြတ်စာရင်း</h3> <p>ထိုအချိန်တွင် ဘုရားရှင်သည် ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် ကိုယ်ရောင်တော်လွှတ်ကာ ထေရီမ၏ ရှေ့မှောက်၌ ဟောတော်မူသကဲ့သို့ “ချစ်သမီး၊ သင်စဉ်းစားဆင်ခြင်သည့်အတိုင်း မှန်ကန်ပေသည်။ သတ္တဝါအားလုံး သေခြင်းသဘော ရှိကြကုန်၏။ သို့ဖြစ်ရကား ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၏ ဖြစ်ပျက်ကို ဉာဏ်ဖြင့် မမြင်သူ၏ နှစ်တစ်ရာ အသက်ရှင်ရခြင်းထက်၊ ဉာဏ်ဖြင့် မြင်သူ၏ တစ်ရက်၊ တစ်ခဏ အသက်ရှင်ရခြင်းက ပို၍ သာလွန်မြတ်သည်” ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟောကြားရာ ထေရီမသည် ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့်တကွ ရဟန္တာထေရီ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ရဟန္တာဖြစ်ပြီးနောက် ဝိနည်းပိဋကတ်ကို ဘုရားရှင်ထံတော်၌ အကျယ်သင်ကြားပြီး ဝိနည်းဆိုင်ရာ အရေးကိစ္စများကိုလည်း မှန်ကန်စွာ ဟောကြားဖြေရှင်းနိုင်သောကြောင့် ဝိနယဓရ (ဝိနည်းဆောင်) ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <h3>၅။ တရားဟောကောင်းကြ လိမ္မာကြသူတို့တွင် ဓမ္မဒိန္နာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <h3>ဆံပင်ဖြတ်၍ ဆွမ်းကပ်သဖြင့် သဌေးသားနှင့် လက်ထပ်ရသည်</h3> <p>ဓမ္မဒိန္နာအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည်၌ ဆင်းရဲသူ အလုပ်သမားမ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ပညာသီလရှိသူ ဖြစ်၏။ နိရောဓသမာပတ်မှ ထတော်မူသော အဂ္ဂသာဝက အရှင်သုဇာတမထေရ်အား မိမိစားမည့်မုန့်ကို လှူဒါန်းရာ မထေရ်က ချီးမြှောက်သောအားဖြင့် ထိုနေရာ၌ပင် ထိုင်၍ ဘုဉ်းပေးသည်။ ထို့နောက် ဆံပင်ကို ဖြတ်ရောင်းပြီး အရှင်မြတ်အား အိမ်သို့ပင့်ကာ ဆွမ်းကပ်သည်။ ထိုအကြောင်းကို သိသော အလုပ်ရှင်သဌေးသည် ဝမ်းမြောက်သဖြင့် သားဖြစ်သူနှင့် ပေးစားလိုက်သည်။</p> <p>သူငယ်မသည် ယောက္ခမ မိန်းမသူနှင့်အတူ ဘုရားထံသွား၍ တရားနာစဉ် ဓမ္မကထိက ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။</p> <p>၉၂-ကမ္ဘာ၌ ဖုဿဘုရားလက်ထက်တွင် ဘုရားရှင်နှင့် ဖခင်တူမိကွဲ မင်းသား ၃-ပါး၏ ဘဏ္ဍာစိုး သဌေးကတော် ဖြစ်လာပြီး တစ်ခုတောင်းလျှင် နှစ်ခုလှူသော သဒ္ဓါရှင် ဖြစ်လာသည်။ ကဿပဘုရားလက်ထက်၌ ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်အနက် ဆဋ္ဌမမြောက် သုဓမ္မာမင်းသမီးဖြစ်၍ နှစ် ၂-သောင်းပတ်လုံး အပျိုစင်ဘဝဖြင့် သံဃိကကျောင်းအမ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသမီး ဖြစ်လာပြီး ဓမ္မဒိန္နာ ဟု အမည်တွင်ကာ ဝိသာခသဌေးကြီး၏ ကြင်ရာတော် ဖြစ်လာသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-219 </p><hr> <h3>၉၂-ကမ္ဘာက ပန္နက် ယခုထက်တိုင် မြဲစွာခိုင်</h3> <p>ဝိသာခသဌေးသည် ၉၂-ကမ္ဘာ၌ ဖုဿဘုရားရှင်၏ ညီတော် မင်းသား ၃-ပါး၏ ဘဏ္ဍာစိုးသဌေး ဖြစ်ခဲ့၍ ဓမ္မဒိန္နာနှင့် ထိုဘဝကပင် ဇနီးမောင်နှံ ဖြစ်ခဲ့ဖူးသည်။ ဝိသာခသဌေးကား မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခုနှစ်၊ ပြာသိုလပြည့်နေ့ ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်သို့ အစဆုံး ကြွလာချိန်၌ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးနှင့်အတူ သောတာပန်တည်ကြသော တစ်သိန်းတစ်သောင်းတွင် တစ်ယောက်အပါအဝင် ဖြစ်သည်။ မင်းကြီး၏ မိတ်ရင်း ဖြစ်၏။ နောက်တစ်ကြိမ် တရားနာရာတွင် ဝိသာခသဌေးသည် သကဒါဂါမ်၊ ၎င်းနောက်တစ်ကြိမ်တွင် အနာဂါမ် ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အနာဂါမ်ဖြစ်ပြီး အိမ်ပြန်လာသောနေ့တွင် ပြုံးရွှင်မှုမရှိတော့ဘဲ ဣန္ဒြေအပြည့် ဖြစ်နေသည်။ ဓမ္မဒိန္နာသည် ပြတင်းမှ ဖွင့်ကြည့်၍ သဌေး၏ အမူအရာကို မြင်ရလျှင်ပင် “အကြောင်းထူး ဘယ်လိုပါလိမ့်” ဟု ကြံကာ အိမ်လှေကားရင်းသို့ ဆင်းကြိုပြီး လက်လှမ်းပေးသည်။ သဌေးကား အခါတိုင်းကဲ့သို့ လက်ကို မကိုင်ရုံမျှမက လက်ကို ကွေး၍ပင် ထားလိုက်သည်။</p> <h3>လင်မယုယ စိတ်နွမ်းလှရှာ ဓမ္မဒိန္နာ</h3> <p>“နံနက်စာ စားချိန်၌ သိရမည်” ဟု ဂန္တာကြံကာ နေရှာသည်။ ထိုနေ့တွင် သဌေးကတော်ကို အခါတိုင်းကဲ့သို့ မခေါ်တော့ဘဲ ရဟန်းတစ်ပါးပမာ တစ်ယောက်တည်းသာ စားသည်။ ညချမ်းရောက်သော် အိပ်နေကျ အခန်းသို့ မဝင်တော့ဘဲ အခြားအခန်းတစ်ခုကို ရှင်းခိုင်းပြီး တစ်ယောက်တည်း အိပ်တော့သည်။ ထိုအခါ ဓမ္မဒိန္နာက “သဌေးအဖို့ အပြင်တွင် ချစ်ခင်သူ ရှိနေသလော၊ ကုန်းတိုက်သူ ရှိနေသလော၊ ငါ့မှာပဲ အပြစ်ရှိနေသလော” ဟု တွေးကာ အလွန် စိတ်ပင်ပန်းတော့သည်။</p> <p>၁-ရက် ၂-ရက် ကြာသောအခါ “အကြောင်း သိနိုင်လောက်ပြီ” ဟု ယူဆပြီး သဌေးအား ပြုစုယုယရန် သွားရောက်ရှိခိုးနေသောအခါ သဌေးက “အခါမဟုတ်ဘဲ ဘာလုပ်လာသလဲ” ဟု မေးရာ၊ “လာရခြင်းမှာ အရှင်သဌေးသည် ရှေးကလို မဟုတ်တော့ဘဲ ဘယ်လိုဖြစ်ရသလဲ၊ အပြင်မှာ ချစ်ခင်သူ ရှိနေ၍လား” ဟု ပြန်မေးရာ မရှိကြောင်း သဌေးက ပြန်ဖြေသည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာ၏ အမေးအရ “ကုန်းတိုက်သူ မရှိ၊ သင်သဌေးကတော်မှာလည်း အပြစ်မရှိ” ဟု သဌေးက ပြောဆိုရာ ဓမ္မဒိန္နာက “သို့ဖြစ်လျှင် ဇနီးမောင်နှံသဘော စကားပင် မပြောတာ ဘာကြောင့်ပါနည်း” ဟု တိုက်ရိုက်မေးလိုက်သည်။</p> <h3>အရိယာများ၏ တရားထူးအချက် လွန်လျှို့ဝှက်</h3> <p>သဌေးက “ငါသိထားသော တရားကား လျှို့ဝှက်အပ်သော လောကုတ္တရာထူး ဖြစ်သည်။ ငါ လုံးလုံး ပြောလျှင်လည်း ဓမ္မဒိန္နာသည် ဤနေရာမှာပင် သေနိုင်ရာသည်” ဟု စဉ်းစားပြီး “ဓမ္မဒိန္နာ၊ ဘုရားတရားတော်ကို နာရသဖြင့် လောကုတ္တရာတရား သိလာသော ငါ့အဖို့<br> <br>စာမျက်နှာ-220 <hr> လောကီမှုများကို လုံးလုံး မပြုသင့်တော့ပေ။ သင် အလိုရှိလျှင် သင့်ဘက်၊ ငါ့ဘက် နှစ်ဘက်လုံးမှ ဥစ္စာ ကုဋေ ၈၀-သော အသပြာကို သင်စိုးပိုင်ပြီး ငါ၏ အမိအရာ၊ အစ်မအရာ၌ သင်တည်နေပါ။ သင်ကျွေးသမျှကို ငါစားမည်။ သို့မဟုတ် ဤဥစ္စာများကို ယူပြီး မိဘအိမ်သို့ ပြန်ပါလေ။ အကယ်၍ သင့်မှာ အပြင်သို့ တောင့်တမှု မရှိလျှင် ငါသည် သင့်ကို နှမငယ်အရာ၊ သမီးအရာ၌ ထားပြီး ကျွေးမွေးစောင့်ရှောက်ပါမည်” ဟု စကားကုန် ပြောဆိုလိုက်သည်။</p> <p>ထိုစကားကို ကြားလျှင် ဓမ္မဒိန္နာသည် “သာမန်ယောက်ျားသည် ဤစကားကို မပြောနိုင်။ အရှင့်သားကား တရားထူးကို ဧကန်သိမြင်လေပြီ။ ယင်းတရားထူးကို မာတုဂါမများ ရနိုင်ပါမည်လော” ဟု ကြံစည်ပြီး “ယင်းတရားထူးကို ယောက်ျားများသာ ရထိုက်ပါသလော” ဟု မေးရာ၊ “မာတုဂါမများလည်း ရှေးကုသိုလ်ရှိက ရနိုင်သည်” ဟု ဖြေလိုက်ရာတွင် ဓမ္မဒိန္နာက “ရှင်ရဟန်းပြုရန် ကျွန်မအား ခွင့်ပြုပါ” ဟု ဝိသာခသဌေးအား ခွင့်ပန်သည်။</p> <h3>ရွှေထမ်းစင်နှင့် အရှင်လောင်း ကျောင်းသို့ပို့</h3> <p>သဌေးက “ကောင်းပြီ၊ သင့်ကို လောကုတ္တရာလမ်းကြောင်းသို့ လျှောက်စေလိုသော်လည်း သင့်သဘောကို မသိသဖြင့် မပြောမိခြင်းဖြစ်သည်” ဟု ခွင့်ပြုပြီး ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးထံသွားကာ အကြောင်းစုံ လျှောက်ထားသည်။ ရွှေထမ်းစင်ကို ရယူလိုကြောင်းနှင့် မြို့ကိုလည်း သုတ်သင်စေလိုကြောင်း တင်ပြရာ မင်းကြီးက ခွင့်ပြုသဖြင့် ဓမ္မဒိန္နာကို နံ့သာရေဖြင့် ရေမိုးချိုးစေပြီး တန်ဆာဆင်ကာ ရွှေထမ်းစင်ပေါ်တင်၍ ဆွေမျိုးများ ခြံရံလျက် ခမ်းနားစွာ ဘိက္ခုနီမကျောင်းတိုက်သို့ သွားကြသည်။</p> <p>ကျောင်းတိုက်ရောက်၍ ရဟန်းမပြုပေးရန် လျှောက်သော ဝိသာခသဌေးအား ဘိက္ခုနီမများက အပြစ်ရှိ၍ လာသည်ထင်ပြီး “ဒါယကာသဌေး၊ တစ်ခါနှစ်ခါ မှားမိသောအပြစ်ကို ခွင့်လွှတ်သင့်ပါသည်။” ဟု ပြောကြရာ သဌေးက “ဓမ္မဒိန္နာမှာ အပြစ်မရှိပါ၊ သဒ္ဓါတရားရှိ၍ ရဟန်းမ ပြုလိုသူ ဖြစ်ပါသည်” ဟု လျှောက်ထားမှ ဝိနည်းကျွမ်းကျင်သော ထေရီမတစ်ပါးက ဓမ္မဒိန္နာအား တစပဉ္စကကမ္မဋ္ဌာန်းပေး၍ ဆံရိတ်ကာ ရှင်ရဟန်းမ ပြုပေးသည်။</p> <p>ဝိသာခသဌေးသည်လည်း ဓမ္မဒိန္နာထေရီမအား ပျော်ပျော်ရွှင်ရွှင်နေရန် အားပေးပြီး အိမ်သို့ ပြန်ခဲ့သည်။</p> <h3>လာဘ်ပူဇော်သကာ ပယ်ခွာ၍ ရဟန္တာဖြစ်ပုံ</h3> <p>ဓမ္မဒိန္နာ ဘိက္ခုနီ ဖြစ်ချိန်မှစ၍ လာဘ်ပူဇော်သက္ကာရများစွာ ရရှိသည်။ တရားအားထုတ်ခွင့်ကိုပင် မရနိုင်သဖြင့် “ဝိသာခသဌေးသည် လူဝတ်ဖြင့်ပင် သံသရာအဆုံးအောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-221 <hr> ပြုနိုင်သည်၊ ရဟန်းမ ဖြစ်သောအခါ ငါသည်လည်း အားထုတ်မှ သင့်မည်” ဟု ကြံကာ ဆရာဥပဇ္ဈာယ် ထေရီမများထံ ချဉ်းကပ်၍ “အာရုံများသောနေရာ၌ တပည့်တော်မစိတ် မပျော်ပါ၊ ရွာငယ်တောကျောင်းတစ်ခုသို့ သွားလိုပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ၊ ဆွေကြီးမျိုးကြီးဖြစ်သော ဓမ္မဒိန္နာ၏ တောကျောင်းနေလိုစိတ်ကို မတားနိုင်ကြသဖြင့် ရွာငယ်ကျောင်းသို့ ဓမ္မဒိန္နာကို ခေါ်သွားကြသည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာကား ရှေးဘဝများစွာကပင် သင်္ခါရတရားကို ပညာဖြင့် သုံးသပ်ဖူးသူ ဖြစ်ရကား မကြာမီပင် ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-မျိုးနှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိသည်။ အရှင်မသည် ရဟန်းကိစ္စ ပြီးမြောက်လေသော် “ငါ့ကိုအမှီပြု၍ ရာဇဂြိုဟ်ရှိ ဆွေမျိုးများ ကုသိုလ်တိုးပွားကြပေမည်” ဟု ကြံပြီး ဥပဇ္ဈာယ်ထေရီမများကို ပင့်ဆောင်ကာ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ပြန်လာခဲ့သည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ပြန်လာကြောင်း ဝိသာခသဌေး ကြားသိလျှင် “ချက်ချင်းသွား၊ ချက်ချင်းပြန်လာသည်မှာ ဘယ်လိုပါလိမ့်၊ ငါသွား၍ စုံစမ်းမည်” ဟု ကြံကာ ဓမ္မဒိန္နာထံသို့ သွားရောက်ရှိခိုးပြီး သင့်တော်ရာ၌ နေလျက် “သာသနာမှာ ပျော်၊ မပျော် မေးခြင်းကား ပညာရှိတို့အလုပ် မဟုတ်၊ ခန္ဓာငါးပါးစသည်တို့နှင့် စပ်လျဉ်း၍ ပြဿနာမေးမည်၊ ဖြေဆိုပုံကိုကြည့်၍ ပျော်၊ မပျော် သိအောင် စုံစမ်းမည်” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် မေးမြန်းရာ၊ သန်လျက်ဖြင့် ကြာရိုးကို ဖြတ်သကဲ့သို့ မေးသမျှသော ပြဿနာတို့ကို ဟုတ်မှန်စွာ ဓမ္မဒိန္နာက ဖြေဆိုလေသည်။</p> <h3>ဓမ္မဒိန္နာ၏ တရား ဘုရားတရားပင်</h3> <p>ဝိသာခသဌေးသည် ဓမ္မဒိန္နာ၏ ဉာဏ်ထက်မြက်ပုံကို သိ၍ မိမိရရှိပြီးသော မဂ် ၃-ပါးဆိုင်ရာများကို မေးမြန်းပြီးနောက်၊ ကိုယ်တိုင်မရသေးသော်လည်း သင်ကြားဖူးသော အားဖြင့် အရဟတ္တမဂ်ဆိုင်ရာကိုပါ မေးမြန်းပြန်သည်။ ထိုအခါ ဓမ္မဒိန္နာက “သဌေး၊ မိမိနှင့်ဆိုင်ရာ အနာဂါမ်အထိသာ မေးသင့်သည်၊ ယခုမူ နယ်ကျော်သွားပြီ” ဟု သိရကား တားမြစ်လိုသဖြင့် “ဒါယကာ ဝိသာခ၊ သင့်ပြဿနာသည် လွန်သွားပြီ၊ သင်သည် ပြဿနာတို့၏ အဆုံးကို မယူနိုင်တော့ပါ။ မှန်ပါသည်။ မြတ်သောအကျင့်သည် နိဗ္ဗာန်သို့ သက်ဝင်သည်၊ နိဗ္ဗာန်လျှင် လားရာအဆုံး ရှိသည်။ သင်မကျေနပ်လျှင် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ပြီး ထိုအကြောင်းကို လျှောက်ထားပါ၊ ဘုရားဟောကြားသည့်အတိုင်း သင်မှတ်သားပါလော့” ဟု ပြတ်သားစွာ မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>ဝိသာခသဌေးသည် ဘုရားရှင်ထံ သွားရောက်၍ မေးပုံ၊ ဖြေပုံများကို လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သမီး ဓမ္မဒိန္နာမှာ ကာလ ၃-ဖြာ ငါးခန္ဓာတို့၌ တပ်မက်မှု မရှိတော့ပြီ” ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟောကြားရာ ဒေသနာအဆုံး၌ သတ္တဝါအပေါင်းတို့ မဂ်ဖိုလ်ရကြကုန်သည်။</p> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်သည် ဓမ္မဒိန္နာအား ကောင်းချီးပေးကာ ဝိသာခသဌေးကို “ဓမ္မဒိန္နာသည် များမြတ်သော ပညာရှိကြောင်း၊ ထိုအဓိပ္ပာယ်ကို ငါဘုရားအား သင်မေးလျှင်လည်း ငါဘုရားသည် ဓမ္မဒိန္နာ ဖြေဆိုသကဲ့သို့ပင် ဖြေဆိုမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဓမ္မဒိန္နာ၏ အဖြေအတိုင်းပင် သင်မှတ်သားသင့်ကြောင်း” မိန့်ကြားတော်မူသည်။</p> <p>ဤ စူဠဝေဒလ္လသုတ် ကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ဓမ္မကထိက (တရားဟောကောင်းသူ) ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-222 </p><hr> <h3>၆။ ဈာန်ဝင်စားခြင်း၌ မွေ့လျော်သူတို့တွင် နန္ဒာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>နန္ဒာထေရီအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီး ဖြစ်၍ ဈာယီ ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်းခဲ့သဖြင့် ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးဘဝ၌ မိထွေးတော်ဂေါတမီ၏ သမီး နန္ဒာမင်းသမီး ဖြစ်လာသည်။ ရုပ်အဆင်း အလွန်တင့်တယ်လှသဖြင့် အဘိရူပနန္ဒာ ဟုလည်းကောင်း၊ ဇနပဒကလျာဏီ ဟုလည်းကောင်း ခေါ်တွင်သည်။ နန္ဒမင်းသား၏ နှမတော်ဖြစ်၍ ကြင်ရာလောင်းလည်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>ပတ်ဝန်းကျင်ကလည်း ဘဝကို ပြင်သည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်ပြည်သို့ ရောက်ရှိ၍ နန္ဒမင်းသားနှင့် ရာဟုလာတို့ကို ရှင်ရဟန်းပြုပေးကာ ပြန်လည်ကြွမြန်းပြီးနောက်၊ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသောအခါ “မိထွေးတော်ဂေါတမီနှင့် ယသောဓရာတို့သည် ဘုရားထံ၌ ရဟန်းမ ပြုကြကုန်ပြီ” ဟု ကြားရသဖြင့် “ရွှေနန်းတော်မှာ ငါဘာလုပ်နေတော့မှာလဲ” ဟု နန္ဒာမင်းသမီး ကြံစည်ကာ မယ်တော်ဂေါတမီထံသို့ သွားရောက်၍ ရဟန်းပြုသည်။</p> <p>ဘိက္ခုနီ ဖြစ်လာသော်လည်း “ဘုရားရှင်သည် ရုပ်အဆင်းကို ကဲ့ရဲ့တော်မူသည်” ဟု အောက်မေ့ကာ ဘုရားရှင်ထံသို့ မဆည်းကပ်ဘဲ နေသည်။ ဩဝါဒခံယူရမည့်အလှည့်ကိုပင် ကိုယ်စားလှယ်လွှတ်၍ ခံယူစေသည်။ နန္ဒာထေရီ၏ အဆင်းမာန်ယစ်ပုံကို ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့် “ကိုယ်စားမလွှတ်ရ” ဟု မိန့်ကြားမှ သွားရောက်ရသည်။ ထိုသို့ သွားရောက်ရာတွင် ရူပနန္ဒာ၏ စရိုက်နှင့် လိုက်ဖက်အောင် ဘုရားရှင် ဖန်ဆင်းထားသော မိန်းမလှတစ်ဦးသည် ယပ်ဝန်းကို ကိုင်လျက် ကိုယ်တော်မြတ်ကို ယပ်ခတ်ပေးနေသည့် အသွင်ကို တွေ့မြင်ရသည်။</p> <h3>လှမာန်ပူးယစ် လှထူးမြင်မှ လှမာန်ကျ</h3> <p>ထိုအခါမှ “ငါ့ထက်လှသောသူသော်မှ ဘုရားရှင်၏ ထံပါး၌ ယဉ်ပါးစွာ ဝတ်ပြုနေသည်။ ငါကား ထိုအမျိုးသမီး၏ အဆင်းကို ၂၅၆-စိတ် စိတ်လျှင် တစ်စိတ်မျှပင် မမီပါတကား။ ငါသည် မိုက်မဲစွာဖြင့် ဤမျှကြာအောင် ဘုရားရှင်ထံ မလာမိခဲ့ပေ” ဟု ဆင်ခြင်မိသည်။ ထိုမိန်းမလှကို ကြည့်နေစဉ်မှာပင် ဘုရားရှင်သည် နန္ဒာထေရီအား ဓမ္မပဒ၌ “ယံ နဂရံ အဋ္ဌီနံ ကတံ” စသော ဂါထာကို ဟောကြားပြီး၊ ဆက်လက်၍ “စရံ ဝါ ယဒိ ဝါ တိဋ္ဌံ” စသော သုတ္တနိပါတ် ဝိဇယသုတ္တန် ကို ဟောတော်မူရာ၊ သုညတကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းသော နန္ဒာထေရီသည် ၂-ရက် ၃-ရက်အကြာတွင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိသည်။ အရဟတ္တဖိုလ်ရပြီးချိန်မှစ၍ ထူးချွန်စွာ ဈာန်ဝင်စားသဖြင့် ဈာယီ ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-223 </p><hr> <h3>၇။ ဝိရိယပြင်းထန် ထက်သန်ကြသူတို့တွင် (ဗဟုပုတ္တိက) သောဏာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီး ဖြစ်၍ အာရဒ္ဓဝီရိယ ဧတဒဂ်ရ ထေရီတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ သာဝတ္ထိပြည် သဌေးသမီးဖြစ်လာပြီး လင်ယောက်ျားရကာ သားသမီး ၁၀-ယောက် ဖွားမြင်သည်။</p> <h3>မိခင်မေတ္တာ ပိုက်သူတွေက ဆင်းရဲရပုံ</h3> <p>လင်ယောက်ျား ရဟန်းပြုသွားသောအခါ သောဏာသဌေးကတော်သည် သားသမီးများကို အိမ်ထောင်ချထားပေးကာ ဥစ္စာပစ္စည်း အားလုံးကိုလည်း မကျန်အောင် ခွဲဝေပေးလိုက်သည်။ မိခင်ကြီးသောဏာအား သားသမီးများက ၂-ရက် ၃-ရက်မျှသာ ကြည်သာယုယကြပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ချယ်လာကြသည်။ ထိုအကြောင်းကို သိရှိပြီးနောက် ရဟန်းမ ပြုလေသည်။</p> <p>သောဏာထေရီကို ဆရာဘိက္ခုနီများက အပြစ်ရှိသည်ဟုဆိုကာ ဒဏ်ပေးရာ၊ ဒဏ်ထမ်းနေရသည်ကို မြင်သော သားသမီးများက မိခင်ထေရီကြီးအား “ဤအဖွားကြီးသည် သေခါနီးတိုင်အောင် ရဟန်းသိက္ခာကို မသိသေး” ဟု တွေ့ရာအရပ်၌ ပြောင်လှောင်ကြသည်။ သားသမီးများ၏ ပြောင်လှောင်စကားကို ကြားရသော မိခင်ထေရီကြီးသည် သံဝေဂကြီးစွာဖြင့် “ငါ့ဂတိ စင်ကြယ်အောင် ပြုသင့်ပြီ” ဟု ကြံကာ ကောဋ္ဌာသကမ္မဋ္ဌာန်းကို ဝတ်နိဗဒ်ပြုလျက် ညဉ့်သုံးယံပတ်လုံး စီးဖြန်းအားထုတ်သည်။</p> <h3>အဆိုးထဲမှ အကောင်းရ ယူကြနမူနာ</h3> <p>ပြာသာဒ်အောက်ထပ်၌ တိုင်ကို ကိုင်လျက် လက်မလွှတ်ဘဲ အားထုတ်၍ ပင်ပန်းလာလျှင် စင်္ကြံသွားသည်။ စင်္ကြံသွားလျှင်လည်း အမှောင်ထဲ၌ သစ်ပင်စသည်များနှင့် မတိုက်မိစေရန် သစ်ပင်တို့ကို ကိုင်ကာ လက်မလွှတ်ဘဲ လှည့်ပတ်သွားလာ အားထုတ်သဖြင့် ဝီရိယပြင်းထန်သူဟု ထင်ရှားလာသည်။</p> <p>ဇေတဝန်ကျောင်းသို့ ဩဝါဒခံယူရန် လာကြသော တစ်နေ့၌ ဘိက္ခုနီများက အရှင်မသောဏာအား ရေနွေးတည်ခိုင်းသည်။ ရေနွေးမတည်မီ မီးတင်းကုပ်အနီး၌ စင်္ကြံလျှောက်ရင်း ကောဋ္ဌာသနှင့် ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်းကို အားထုတ်နေစဉ်၊ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်မှပင် ဘုရားရှင်က “ချစ်သမီး၊ လောကုတ္တရာ ၉-ပါး တရားကို မမြင်လျှင် နှစ်တစ်ရာ အသက်ရှင်ခြင်းထက်၊ တရားမြင်သူ၏ အသက်တစ်ရက်သည် ပို၍ မြတ်သည်” ဟူသော ဩဘာသဂါထာကို ဟောကြားရာ၊ ဂါထာအဆုံး၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ တည်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-224 </p><hr> <h3>အဖွားသောဏာအား ကန်တော့တောင်းပန်ကြပုံ</h3> <p>အရှင်မသည် အကြောင်းမသိသူများက မစူးစမ်းဘဲ မထီမဲ့မြင် အပြစ်တင်စကား ပြောမိ၍ အကုသိုလ်ပွားမည်ကို စိုးရိမ်သဖြင့် “ထင်ရှားအောင် ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံကာ၊ ရေနွေးအိုးကို ခုံလောက်ပေါ်၌ တင်ရုံသာ တင်ထားပြီး မီးမမွှေးဘဲ ထားလိုက်သည်။ ဘိက္ခုနီမများ ပြန်လာသောအခါ မီးမမြင်ရသဖြင့် အရှင်မသောဏာအား အပြစ်တင်ကြသည်။ ထိုအခါ အရှင်မကြီးက “ဘာလုပ်နေရမှာလဲ၊ ရေနွေးချိုးလိုသူများ အိုးထဲမှ ခပ်ယူ၍ ချိုးကြပါ” ဟု အံ့ဖွယ်စကား ပြောကြားသည်။ ဘိက္ခုနီများက “အဖွားကြီး၏ စကားသည် ဆန်းကြယ်လှသည်။ အကြောင်းထူး ဧကန်ရှိရမည်” ဟု ကြံကာ ရေနွေးသွားခပ်ကြရာ၊ ခပ်လေသမျှ ပြန်ပြည့်နေသည်ကို မြင်ရမှ ရဟန္တာဖြစ်ကြောင်း သိကြပြီး၊ ငယ်သူများက ကန်တော့ကြကာ ကြီးသူများကလည်း တောင်းပန်ကြလေသည်။</p> <h3>၈။ ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ကို နိုင်နင်းသူတို့တွင် ဗကုလာ (သကုလာ) သည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>အရှင်မအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက်၌ ဟံသာဝတီ အာနန္ဒာမင်းကြီး၏ သမီးတော် ဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်၏ ဖခင်တူမိကွဲ နှမတော် နန္ဒာ ဖြစ်သည်။ ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။</p> <h3>ဒိဗ္ဗစက္ခုရကြောင်း အလှူ</h3> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက်တွင် ပုဏ္ဏားမျိုး၌ဖြစ်၍ ပရိဗိုဇ်မပြုကာ တစ်ကိုယ်တည်းနေပြီး (ကဿပဘုရား၏ ဓာတုစေတီတော်၌) ဆွမ်းခံ၍ရသောဆီဖြင့် စေတီတော်အား တစ်ညဉ့်လုံး ဆီမီးပူဇော်ခဲ့သည်။</p> <p>ပရိဗိုဇ်မဘဝမှ စုတေသော် တာဝတိံသာ၌ စင်ကြယ်သော မျက်လုံးရှိသည့် နတ်သမီး ဖြစ်လာသည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ သာဝတ္ထိပုဏ္ဏားမျိုး၌ ဗကုလာ (သကုလာ) ဖြစ်လာသည်။ (ဆဋ္ဌမူပါဠိ အဋ္ဌကထာ၌ ဗကုလာ ဟု ရှိသော်လည်း သီဟိုဠ်မူနှင့် ထေရီဂါထာအဋ္ဌကထာ၌ သကုလာ ဟု ရှိသည်။) ဇေတဝန်ကျောင်း ရေစက်ချပွဲ၌ သာသနာကို ကြည်ညိုသူဖြစ်လာပြီး၊ ရဟန္တာတစ်ပါး၏ တရားကို နာရသဖြင့် သံဝေဂဖြစ်ကာ ဘိက္ခုနီပြုသည်။ မကြာမီပင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိကာ ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ကို နိုင်နင်းသူ ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>၉။ လျင်မြန်သော မဂ်ဖိုလ် အဘိညာဉ်ရှိသူတို့တွင် ဘဒ္ဒါကုဏ္ဍလကေသာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>အရှင်မအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီးဖြစ်၍ ခိပ္ပါဘိညာ (လျင်မြန်စွာ သိသူ) ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-225 <hr> ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီပြည် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်တွင် စတုတ္ထမြောက် ဘိက္ခဒါယိကာမင်းသမီး ဖြစ်၍ နှစ်ပေါင်း ၂-သောင်းပတ်လုံး ၁၀-ပါးသီလ ဆောက်တည်ကာ သံဃိကကျောင်းအမ ဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ရာဇဂြိုဟ်ပြည် သဌေးသမီး ဘဒ္ဒါ ဖြစ်လာသည်။ သူမနှင့် ဖွားဖက်တော်ကား ရာဇဂြိုဟ် ပုရောဟိတ်၏ သားဖြစ်သည်။ ၎င်းသား ဖွားမြင်ချိန်၌ နန်းတော်အပါအဝင် တစ်မြို့လုံးရှိ လက်နက်များ အလျှံပြောင်ပြောင် အရောင်ထွက်သဖြင့် စိုးရိမ်စိတ်ဖြင့် အိပ်မပျော်ကြောင်း မင်းကြီးက ဆရာပုရောဟိတ်ကို မေးမြန်းသည်။</p> <h3>နက္ခတ်နှင့်ပတ်သက်၍ လက်နက်များ အရောင်ထွက်ပုံ</h3> <p> “စောရနက္ခတ်နှင့် ယှဉ်၍ ကျွန်ုပ်၏အိမ်၌ သားဖွားရကား တစ်မြို့လုံး၏ ရန်သူဖြစ်မည့် ရှေ့ပြေးနိမိတ်ကို ပြသကာ လက်နက်များ အရောင်တောက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အရှင်မင်းကြီးအတွက် အန္တရာယ်မရှိပါ၊ သို့သော် အရှင်မင်းကြီး ဆန္ဒရှိလျှင် ကျွန်ုပ်၏သားကို ဖျောက်ဖျက်ပစ်ပါမည်” ဟု လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးက “ငါတို့အဖို့ အန္တရာယ်မရှိလျှင် မလိုအပ်ပါ” ဟု မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ပုရောဟိတ်သည် ၎င်း၏သားကို “သူယူဆောင်လာသော နာမည်အတိုင်း သတ္တုက (ရန်သူကောင်)” ဟု အမည်ပေးသည်။ သဌေးသမီး ဘဒ္ဒါနှင့် သတ္တုကတို့သည် တရွေ့ရွေ့ ကြီးပြင်းလာရာ၊ ပြေးလွှားနိုင်ချိန်မှစ၍ သတ္တုကသည် ရောက်ရာအရပ်မှ တွေ့ရာပစ္စည်းများကို ခိုးယူလာသည်။ ဖခင်ပုရောဟိတ်က ဆုံးမသော်လည်း မရပေ။ တားမရသည်ကို သိသောဖခင်သည် အရွယ်ရောက်လာသော သားသတ္တုကအား အဝတ်ညို ၂-ထည်၊ ဖောက်ထွင်းကိရိယာ၊ ကြိုး၊ လှေကားများ ပေးပြီး အိမ်မှ နှင်ချလိုက်သည်။</p> <h3>အာဏာစက်ထက်မှ တိုင်းပြည်အလုပ် သွက်သည်</h3> <p>သတ္တုကခိုးသူသည် ယင်းကိရိယာများဖြင့် ဓနရှင်များ၏ အိမ်မှန်သမျှကို ဖောက်ထွင်းခိုးယူရာ၊ အခိုးမခံရသောအိမ် မရှိသလောက်ဖြစ်ပြီး အိမ်တိုင်း၌လည်း အပေါက်များချည်း ဖြစ်နေတော့သည်။ ယင်းအပေါက်များကို မြို့လှည့်သော ရာဇဂြိုဟ်ပြည့်ရှင် ဘုရင်မင်းမြတ် မြင်တွေ့ရသဖြင့် ရထားထိန်းအား မေးရာ၊ သတ္တုကခိုးသူ၏ လက်ချက်ဖြစ်ကြောင်း လျှောက်တင်သဖြင့် မြို့တော်ဝန်အား ခေါ်ယူပြီး “ယနေ့ မိအောင် မဖမ်းနိုင်လျှင် အပြစ်ဒဏ်ပေးမည်” ဟု တင်းကြပ်စွာ တာဝန်ပေးအပ်သည်။</p> <p>မြို့တော်ဝန်လည်း တစ်မြို့လုံး၌ သူလျှိုစုံထောက်များ ချ၍ ဖမ်းဆီးရာ၊ ဖောက်ထွင်းခိုးယူနေဆဲမှာပင် သတ္တုကကို မိလေသည်။ မင်းကြီးက (အဇာတသတ်မင်းဟု ဆရာမြတ်တို့ မိန့်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-226 <hr> ခိုးသူကို တောင်တံခါးမှ ထုတ်၍ သတ်ရန် အမိန့်ချမှတ်ရာ၊ မြို့တော်ဝန်သည် လမ်းလေးခွဆုံတိုင်း၌ ကြိမ်ချက် တစ်ထောင်စီ ရိုက်နှက်ကာ၊ လက်ပြန်ကြိုးတုပ်လျက် တောင်တံခါးသို့ ဦးတည်ခေါ်ဆောင်သွားသည်။</p> <p>သဌေးသမီး ဘဒ္ဒါသည် လမ်းမှ လူသံများကို ကြားသဖြင့် ပြတင်းတံခါးဖွင့်၍ ကြည့်ရာ၊ သတ္တုကလူဆိုးကို မြင်ရလျှင် ယခင်က ပေါင်းဖက်ခဲ့ဖူးသော အချစ်စိတ်၊ သောကစိတ်များ နှိပ်စက်သဖြင့် အိပ်ရာပေါ်၌ မှောက်လျက် ငိုနေတော့သည်။ အရိပ်တကြည့်ကြည့် နေကြသော မိဘဆွေမျိုးများက တစ်ဦးတည်းသော သမီး၏ ဖြစ်ပုံကို မြင်သဖြင့် မေးမြန်းရာ၊ “လမ်းမ၌ သတ်ရန် ခေါ်ဆောင်သွားသော ခိုးသားကို ရမှသာ သမီး အသက်ရှင်ပါမည်” ဟု တိုက်ရိုက်ဖွင့်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>သမီးအတွက် မိဘမေတ္တာအရာ</h3> <p>မိဘဆွေမျိုးများသည် ဘဒ္ဒါအား ထိုသူ၏ မကောင်းကျိုးများကို ပြောပြ၍ နားချသော်လည်း မရသဖြင့် “မသေလျှင် တော်ပြီ” ဟု ကြံကာ၊ မြို့တော်ဝန်ထံသို့ အသပြာတစ်ထောင် လက်ဆောင်ပေး၍ သတ္တုကခိုးသူကို လွှတ်ရန် စီမံရတော့သည်။</p> <p>မြို့တော်ဝန်သည် လူဆိုးကို ဖမ်းဆီးထားသယောင် ဟန်ဆောင်ကာ အချိန်ဆွဲထားပြီး၊ နေဝင်မှ ထောင်တွင်းရှိ ထောင်သားတစ်ယောက်ကို သတ္တုက၏ နေရာ၌ ထားကာ တောင်တံခါးမှ ထုတ်၍ ကွပ်မျက်လိုက်သည်။ သတ္တုကကိုမူ သဌေးအိမ်သို့ ပို့စေသည်။ သဌေးကြီးသည် သမီး၏ ဆန္ဒပြည့်ဝစေရန် သတ္တုကကို နံ့သာရေ ချိုးစေကာ တန်ဆာဆင်စေပြီး သမီး၏ ပြာသာဒ်အပေါ်သို့ ပို့လိုက်သည်။ ဘဒ္ဒါသဌေးသမီးသည်လည်း “ငါ့ဆန္ဒ ပြည့်ဝပြီ” ဟု ဝမ်းမြောက်ကာ မိမိကိုယ်ကို အလှဆုံး ပြုပြင်ပြီး သတ္တုကအား ပြုစုယုယ ကျွေးမွေးသည်။</p> <h3>ခွေးမြီးကောက်အသွင် လူမိုက်ညာဉ်</h3> <p>သတ္တုကသည် ၂-ရက် ၃-ရက် ကြာသောအခါ “ဤသဌေးသမီး၏ လက်ဝတ်တန်ဆာ အားလုံးကို ငါပိုင်ရမည်၊ အပိုင်ယူသင့်သည်” ဟု ယုတ်မာစွာ ကြံစည်ပြီး၊ ဘဒ္ဒါကို “စကားတစ်ခွန်း ပြောစရာရှိသည်” ဟု ဆိုသည်။ ဘဒ္ဒါမှာ လာဘ်ရသကဲ့သို့ ဝမ်းသာအားရဖြင့် “ရဲရဲသာ ပြောပါမောင်” ဟု ပြောဆိုရာ၊ လူဆိုးက “ဘဒ္ဒါ၊ သင်ကတော့ ငါ့ကြောင့် ဤသတ္တုက အသက်ရှည်ရသည် ထင်ပေလိမ့်မည်။ အမှန်မှာမူ အဖမ်းခံရစဉ်ကပင် ငါသည် တောင်စောင့်နတ်မင်းအား 'အသက်ရှည်လျှင် ပူဇော်မည်' ဟု ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ထိုတောင်စောင့်နတ်မင်းကြောင့်သာ ငါ အသက်ရှင်ရခြင်း ဖြစ်ရာ၊ ပူဇော်ပွဲကို လျင်မြန်စွာ သင် စီစဉ်ပါလော့” ဟု ပြောဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-227 <hr> ဘဒ္ဒါသည် “ချစ်လင်၏ ဆန္ဒပြည့်ဝပါစေမည်” ဟု ရည်ရွယ်ကာ ပူဇော်ပွဲများ ပြင်ဆင်ပြီး၊ ဝတ်ကောင်းစားလှများ ဝတ်ဆင်ကာ ယာဉ်စီးလျက် သတ္တုကနှင့်အတူ စောရပပါတတောင်သို့ သွားသည်။ ထို့နောက် အဖော်များနှင့်အတူ တောင်ပေါ်သို့ တက်ရန် စီမံသည်။ သတ္တုကကား အဖော်များ ပါလာလျှင် သူ၏အကြံ ပျက်မည်စိုးသဖြင့် အဖော်များကို တောင်ခြေ၌သာ နေရစ်စေပြီး၊ ဘဒ္ဒါကိုသာ ပူဇော်ပွဲပစ္စည်းများ ရွက်စေလျက် တောင်ပေါ်သို့ တက်ခဲ့သည်။</p> <h3>ပါရမီရှင် ဘဒ္ဒါ၏ သတိသမ္ပဇဉ်</h3> <p>တောင်ပေါ်သို့ နှစ်ဦးတည်း တက်ရာတွင် သတ္တုက၏ မေတ္တာသံ မပါဘဲ ရုန့်ရင်းစွာ ပြောဆိုဆက်ဆံပုံကို ဘဒ္ဒါ ရိပ်မိသွားသည်။ တောင်ပေါ်သို့ ရောက်သောအခါ သတ္တုကက ဘဒ္ဒါကို “အပေါ်ရုံအဝတ်ကို ချွတ်၍ လက်ဝတ်တန်ဆာ အားလုံးကို ဤတဘက် (ပုဆိုး) ထဲ၌ ထုပ်လော့” ဟု ပြောသည်။ လိမ္မာသော ဘဒ္ဒါက “ကျွန်မ၏ အပြစ်ကို ပြောပါဦးမောင်” ဟု ချိုသာစွာ မေးသော်လည်း၊ လူဆိုးပီသသော သတ္တုကက “အမိုက်မ၊ နတ်ပူဇော်ရန် လာသည်ဟု သင်ထင်သလော။ ငါကား မပူဇော်ရုံမျှမက နတ်မင်း၏ အသည်းကိုပင် နှုတ်စားဝံ့သည်။ သင့်လက်ဝတ်ရတနာများကို ယူလို၍ ဤတောင်ထိပ်သို့ ငါ လာခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်” ဟု ရိုင်းပျစွာ ပြောဆိုသည်။</p> <p>လိမ္မာသော ဘဒ္ဒါက “မောင်၊ ဤလက်ဝတ်ရတနာများသည် မောင့်ပစ္စည်းများသာ ဖြစ်ပါသည်။ ကျွန်မသည်ပင်လျှင် မောင့်ပစ္စည်းပါ” ဟု ချိုသာစွာ ပြောဆိုရာ၊ “ဤစကားမျိုးကို ငါ နားမယောင်နိုင်၊ သင့်ဥစ္စာက တစ်ခြား၊ ငါ့ဥစ္စာက တစ်ခြား” ဟု ပြတ်သားစွာ ပြောသဖြင့်၊ “ကောင်းပါပြီအရှင်၊ အထူးတောင်းပန်ပါသည်၊ ကျွန်မ၏ ဆန္ဒတစ်ခုကို ဖြည့်ဆည်းပေးပါ။ ယခု လက်ဝတ်တန်ဆာများဖြင့် အချစ်ဆုံးမောင့်ကို ရှေ့နောက်လှည့်၍ လည်ပင်းကို ဖက်ကာ နောက်ဆုံးအကြိမ် ယုယပါရစေ၊ ချစ်ပါရစေ” ဟု လိမ္မာစွာ ပြောပြန်သည်။</p> <p>သတ္တုက ခွင့်ပြုလိုက်သဖြင့် ဘဒ္ဒါသည် အချိန်မဆိုင်းဘဲ ရှေ့မှ လည်ပင်းဖက်၍ ယုယပြီး၊ နောက်ဘက်မှ လည်ပင်းဖက်ယုယသည့် အသွင်ဖြင့် သတ္တုကကို တောင်ချောက်ကမ်းပါးအတွင်းသို့ အတင်းတွန်းချလိုက်ရာ၊ ခွေးကျပက်ကျကျပြီး မြေသို့မရောက်မီ ကောင်းကင်မှာပင် ကြေမွပျက်စီးသွားတော့သည်။</p> <h3>အမျိုးသမီးများအား တောင်စောင့်နတ် ချီးမွမ်းပုံ</h3> <p>ဘဒ္ဒါ၏ လျင်မြန်ဆန်းကြယ်သော အပြုအမူကို မြင်တွေ့ရသော တောင်စောင့်နတ်သည် ဘဒ္ဒါ၏ ပညာကျေးဇူးကို ချီးကျူးလိုသဖြင့် “နေရာအားလုံးမှာ ယောက်ျားများသာ ပညာရှိသည် မဟုတ်၊ မိန်းမများလည်း (၁) ထိုထိုသော ကိစ္စများ၌ ဆင်ခြင်နိုင်သူ ဖြစ်ပါမူ၊ (၂) လျင်မြန်စွာ နည်းကောင်းလမ်းမှန်ကို ကြံစည်နိုင်သူ ဖြစ်ပါမူ ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်နိုင်သည်” ဟု ရွတ်ဆိုလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-228 <hr> ဘဒ္ဒါသည် ဤအသွင်ဖြင့် အိမ်သို့ပြန်လျှင် မဖြစ်နိုင်သည်ကို သိသဖြင့် ခြေဦးတည့်ရာသို့ သွားရာမှ တက္ကတွန်းတို့ရှိရာ အရပ်သို့ ရောက်သွားသည်။ “အညံ့စား ရဟန်း မဖြစ်လိုပါ၊ အရှင်တို့ သာသနာ၌ အမြတ်ဆုံးသော ရဟန်းအဖြစ်ကိုသာ ပြုပေးပါ” ဟု တောင်းပန်သဖြင့် တက္ကတွန်းဆရာများက ဘဒ္ဒါ၏ ဆံပင်ကို ထန်းစေ့ဖြင့် နှုတ်၍ ရဟန်းမ ပြုပေးသည်။ (ဓား၊ ကတ်ကြေးတို့ဖြင့် ဆံပင်ရိတ်၍ ရဟန်းပြုလျှင် အညံ့စားဟု ၎င်းတို့ ဝါဒ၌ သတ်မှတ်ကြသည်။)</p> <h3>ကုဏ္ဍလကေသာ အမည်ရပုံနှင့် ပညာရှာပုံ</h3> <p>ထန်းစေ့ဖြင့် နာကျင်စွာ နှုတ်ထားသော ဘဒ္ဒါ၏ ဦးခေါင်းမှ နောက်ပေါက်လာသော ဆံပင်များသည် အစုလိုက်ပင် နားတောင်းပမာ ရစ်ဝိုင်း၍ ပေါက်လာပြန်သည်။ ထို့ကြောင့် ဘဒ္ဒါအား ကုဏ္ဍလကေသာ (နားတောင်းပမာ အစုလိုက် ရစ်ဝိုင်းသော ဆံပင်ရှိသူ) ဟု ခေါ်တွင်လာသည်။</p> <p>တက္ကတွန်းရဟန်းမ ကုဏ္ဍလကေသာသည် ဆရာများထံ၌ ပညာအားလုံးကို သင်ယူပြီးသောအခါ၊ ပါရမီရှင်ပီပီ ယင်းဆရာများ၏ ဝါဒ၌ တရားထူးမရှိကြောင်း သိမြင်သဖြင့် ထွက်ခွာခဲ့ပြီး၊ ပညာရှိများ ရှိလေရာသို့ သွားရောက်သင်ကြားသည်။ နေရာအားလုံးမှ ပညာများ တတ်မြောက်ပြီး ဖြစ်သောကြောင့် ကုဏ္ဍလကေသာနှင့် ဝါဒပြိုင်မည့်သူ မရှိသလောက် ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ပြိုင်ဘက်ကင်းသူ ကုဏ္ဍလကေသာသည် ရောက်ရှိရာ နိဂုံး (ရွာ) တံခါးဝများ၌ သဲပုံပြုလုပ်ကာ သပြေခက်ကို စိုက်ပြီး “ငါနှင့် ဝါဒပြိုင်နိုင်သူသည် ဤသပြေခက်ကို နင်းချေဖျက်စေ” ဟု အနီးရှိ ရွာသားများကို ပြောကြားခဲ့သည်။ ၇ ရက်ကြာသည်အထိ ချေဖျက်သူ မရှိလျှင် ယင်းသပြေခက်ကို ယူ၍ အခြားအရပ်သို့ ထွက်ခွာသွားပြန်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ပွင့်ထွန်း၍ သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် (အဝတ်တစ်ထည်သာ ဝတ်သော တက္ကတွန်းရဟန်းမ) ကုဏ္ဍလကေသာသည် သာဝတ္ထိပြည်သို့ ရောက်လာကာ၊ ပြုမြဲအတိုင်း သဲပုံ၌ သပြေခက်စိုက်၍ အနီးရှိ လူငယ်များကို မှာကြားပြီး မြို့တွင်းသို့ ဝင်ခဲ့သည်။</p> <h3>သားတော်ကြီးဖြစ်သော အရှင်သာရိပုတ္တရာ</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည်လည်း သံဃာများ ဆွမ်းခံကြွချိန်၌ (ကျောင်းတိုက်အတွင်း လှည့်လည်ကာ အထားအသို အချိုးမကျသည်များကို သပ်ရပ်အောင် ပြုပြင်သိမ်းဆည်းခြင်း၊ သောက်ရေသုံးရေ ထည့်ခြင်း၊ မြက်၊ အမှိုက် ရှင်းလင်းခြင်း၊ ဂိလာနများအတွက် ဆေးဝါးနှင့် အဖော်ရှာပေးခြင်း စသော ဝတ်များကို ပြုပြီးနောက်) တစ်ပါးတည်း မြို့တွင်းသို့ ဝင်လာရာ၊ သဲပုံ၌ သပြေခက်ကို တွေ့သဖြင့် မေးမြန်းသိရှိပြီးလျှင် ကလေးများကို သပြေခက်အား နင်းချေဖျက်စေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-229 <hr> အချို့ကလေးများမှာ မဝံ့မရဲ ဖြစ်နေသော်လည်း၊ သတ္တိရှိသော ကလေးများကို အရှင်မြတ်က မိန့်ကြားသဖြင့် အားတက်ကာ နင်းချေဖျက်လိုက်ကြသည်။</p> <p>မြို့တွင်း၌ ဆွမ်းစားပြီး၍ ထွက်လာသော ကုဏ္ဍလကေသာသည် သပြေခက် ဖြစ်ရပ်ကို မြင်ရသဖြင့် ကလေးများကို မေးမြန်းသိရှိကာ “ငါ၏ စွမ်းအင်ကို သိလျက် နင်းဖျက်ဝံ့သော အရှင်သည် ဧကန်မုချ ကြီးမြတ်သူ ဖြစ်ရမည်။ အဖော်မပါလျှင် မတင့်တယ်၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် ဝါဒပြိုင်မည့်အကြောင်း မြို့သူမြို့သားများကို အသိပေးသင့်သည်” ဟု ကြံကာ အစီအစဉ် ပြုလုပ်သည်။ အိမ်ခြေ ရှစ်သောင်းရှိသော သာဝတ္ထိပြည်သားများသည်လည်း တစ်ဆင့်စကား တစ်ဆင့်နားဖြင့် အားလုံး သိသွားကြသည်။</p> <h3>အရှင်မြတ်၏ တစ်ခုတည်းသော အမေးကို ကုဏ္ဍလကေသာ မဖြေနိုင်ပုံ</h3> <p>ဆွမ်းကိစ္စ ပြီးစီးသော အရှင်သာရိပုတ္တရာသည်လည်း သစ်ပင်ရင်း၌ ကုဏ္ဍလကေသာကို ကြိုစောင့်လျက် ထိုင်နေစဉ်၊ ပရိသတ် ခြံရံလာသော ကုဏ္ဍလကေသာသည် အရှင်မြတ်အား နှုတ်ခွန်းဆက်၍ သင့်တော်ရာ၌ ထိုင်ပြီး “သပြေခက်ကို အရှင်ဘုရား ချေဖျက်ပါသလော” ဟု လျှောက်သည်။ အရှင်မြတ်က ဝန်ခံသဖြင့် ဝါဒပြိုင်ရန်နှင့် လက်ဦးမေးမည့်သူကို လျှောက်ထားသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်က “အမေးပုစ္ဆာသည် ငါတို့ထံသို့ ရှေးဦးရောက်သော်လည်း သင်သည်ပင် ရှေးဦးစွာ မေးမြန်းပါလော့” ဟု ခွင့်ပြုရာ၊ ကုဏ္ဍလကေသာက မေးမြန်းသမျှ အားလုံးကို အရှင်မြတ်က ပြတ်သားစွာ ဖြေဆိုသည်။ “ငါတို့ကလည်း ပြဿနာတစ်ခု မေးမည်၊ 'ဧကံ နာမ ကိံ' - ပရိညာ ၃-ပါးဖြင့် ပိုင်းခြားသိရမည့် တရား တစ်မျိုးမှာ အဘယ်နည်း” ဟု မေးတော်မူရာ၊ မသိပါကြောင်း ပြန်လည် လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ပါရမီရှင် ဘဒ္ဒါ တစ်ဂါထာဖြင့် ကိလေသာစင်ပုံ</h3> <p> “ငါတို့ သာသနာ၌ သာမဏေငယ်များ လေ့လာရသည့် ဤသဘောကိုမျှ မသိလျှင် အခြားသော တရားများကို သင် အဘယ်မှာ သိနိုင်ပါမည်နည်း” ဟု အရှင်မြတ်က မိန့်ကြားသောအခါ၊ ပါရမီရှင် ကုဏ္ဍလကေသာသည် အရှင်မြတ်၏ ခြေရင်း၌ ဝပ်စင်းပြီး “အရှင်ဘုရားတို့ကို ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ သိမှတ်ဆည်းကပ်ပါ၏” ဟု လျှောက်သည်။ အရှင်မြတ်က “ငါ့ကို ဆည်းကပ်ရန် မဟုတ်၊ ဇေတဝန်ကျောင်းရှိ ဘုရားရှင်ထံ ဆည်းကပ်လော့” ဟု မိန့်သဖြင့် ဘုရားရှင်ထံ သွားရောက်ရှိခိုးကာ သင့်တော်ရာ၌ တည်နေစဉ်၊ ဘုရားရှင်က ကုဏ္ဍလကေသာ၏ ဉာဏ်ရင့်ကျက်ချိန်ကို သိမြင်ပြီး “ဂါထာ တစ်ထောင်ပင် ဖြစ်စေကာမူ၊ အကျိုးစီးပွားနှင့် မယှဉ်စပ်လျှင် မမြတ်၊ ကြားနာရလျှင် အေးငြိမ်းကြောင်း ဖြစ်သည့် တစ်ပိုဒ်ကောင်း တရားသာလျှင် ချီးမွမ်းအပ်၍ မြတ်သည်” ဟု မိန့်တော်မူရာ၊ ဂါထာ၏အဆုံး၌ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိကာ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-230 <hr> အရှင်မသည် ဘုရားရှင်ထံ၌ ရဟန်းမပြုခွင့် တောင်းခံပြီး၊ ဘိက္ခုနီကျောင်းသို့ သွားကာ ရဟန်းမ ပြုသည်။ ရဟန်း၊ ရဟန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာ ပရိသတ် ၄-ပါးအလယ်၌ ဘဒ္ဒါအမည်ရှိသော ကုဏ္ဍလကေသာသည် ၄-ပိုဒ် တစ်ဂါထာ၏အဆုံး၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သည်ဟူသော ချီးမွမ်းစကားကို အကြောင်းပြု၍ ခိပ္ပါဘိညာ (လျင်မြန်စွာ သိသူ) ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀။ ရှေး၌ နေဖူးသော ခန္ဓာအစဉ်ကို အောက်မေ့နိုင်သူတို့တွင် ဘဒ္ဒါကာပိလာနီသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီမအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဝေဒေဟသဌေးကတော် ဖြစ်၍ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိ ဧတဒဂ်ရ ထေရီတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ ကမ္ဘာတစ်သိန်းပတ်လုံး လူ၊ နတ်ဘဝ၌ ကျင်လည်ပြီးနောက် ဗာရာဏသီ သူကြွယ်ဇနီး ဖြစ်လာသည်။ သူကြွယ်၏နှမနှင့် ခိုက်ရန်ဖြစ်စဉ်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တစ်ပါး ကြွရောက်လာရာ၊ သူကြွယ်၏နှမက ဆွမ်းလှူပြီး သူမအား ထိခိုက်စေသော ဆုတောင်းမျိုးကို တောင်းခဲ့သည်။</p> <h3>ကုလား မနိုင်၍ ရခိုင်ပဲပုံ</h3> <p>ထိုဆုတောင်းကို မကျေနပ်သော သူကြွယ်ကတော်သည် အရှင်မြတ်၏ သပိတ်ကို ယူ၍ ဆွမ်းများကို စွန့်ပစ်ကာ ရွှံ့ညွန်အပြည့်ထည့်၍ လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ထိုအခါ ရပ်ရွာရှိ မြင်သူများက ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချကြသဖြင့် သတိသံဝေဂရကာ၊ အရှက်ရသဖြင့် ရွှံ့များကို သွန်ပစ်၍ သပိတ်ကို ဆေးကြောသည်။ ထို့နောက် နံ့သာနှင့် ပွတ်တိုက်ကာ စတုမဓူ အပြည့်ထည့်၊ အပေါ်မှ ဖြူဝင်းသော ထောပတ်များ လောင်းလျက် အရောင်ထွက်အောင် ပြုပြီးလျှင် “ဤဆွမ်းပမာ တပည့်တော်မ၏ ကိုယ်သည်လည်း အရောင်တလက်လက် ထွက်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းကာ လှူဒါန်းသည်။</p> <p>နောက်ဆုံးဘဝ၌ ရဟန်းပြုကြသောအခါ၊ လင်တော်မောင် ပိပ္ပလိလုလင်က လက်ယာလမ်းကို ယူ၍ ဗဟုပုတ္တက ပညောင်ပင်ရင်းရှိ (လာရောက်ကြိုဆိုတော်မူသော) ဘုရားရှင်ထံသို့ သွားသည်။ ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ သဌေးကတော်က (ထိုစဉ်က မာတုဂါမများ ရဟန်းပြုခွင့် မရသေးသဖြင့်) လက်ဝဲလမ်းကို ယူ၍ ပရိဗိုဇ်အာရမ်သို့ သွားကာ ပရိဗိုဇ်မ ပြုသည်။ ၅-နှစ်ကြာမှ ဘိက္ခုနီသာသနာ ပေါ်ပေါက်လာသဖြင့် မိထွေးတော်ဂေါတမီထံ သွားရောက်၍ ဘိက္ခုနီပြုကာ၊ တရားပွားများသဖြင့် ရဟန္တာ ဖြစ်လာသည်။ ပုဗ္ဗေနိဝါသအဘိညာဉ်ကို နိုင်နင်းသဖြင့် ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <p>(မိဘကပေးသော အမည်မှာ ဘဒ္ဒါ ဖြစ်သော်လည်း၊ အရှင်မဟာကဿပအလောင်း ပိပ္ပလိလုလင်နှင့် ထိမ်းမြားသဖြင့်၊ ယောက္ခမ ကပိလပုဏ္ဏား၏ အမည်ကို စွဲ၍ ကာပိလာနီ ဟု တွင်ခြင်း ဖြစ်သည်။)</p> <h3>၁၁။ မြတ်သော အဘိညာဉ်သို့ ရောက်သူတို့တွင် ဘဒ္ဒကစ္စနာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီမ (ယသောဓရာ) အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် အမျိုးကောင်းသမီးဖြစ်၍ မဟာဘိညာပတ္တ (ကြီးမြတ်သော အဘိညာဉ်ရှိသူ) ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-231 <hr> ငါတို့ဘုရားလက်ထက်တွင် ဘုရားအလောင်းတော်၏ ဦးရီးတော် သုပ္ပဗုဒ္ဓမင်း၏ သမီးတော် ဘဒ္ဒကစ္စနာ ဖြစ်လာသည်။ ရွှေအဆင်းကဲ့သို့ ဝင်းပသော အသားအရေရှိသဖြင့် ဘဒ္ဒကဉ္စနာ ဟုလည်း ခေါ်တွင်သည်။ အရွယ်ရောက်သော် ဘုရားလောင်း သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား၏ မိဖုရားခေါင်ကြီး ဖြစ်လာကာ သားတော်ရာဟုလာကို ဖွားမြင်သည်။ ထိုသားတော်ဖွားမြင်သောနေ့မှာပင် သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား တောထွက်တော်မူခဲ့သည်။</p> <h3>ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီပြုသောနှစ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ၅-ဝါအရတွင် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး ပရိနိဗ္ဗာန်စံလွန်သဖြင့် မိထွေးတော်ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီပြုသောအခါ၊ ရာဟုလာမယ်တော် (ယသောဓရာ) သည်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ဘိက္ခုနီပြု၍ တရားပွားများရာ ရဟန္တာဖြစ်လာသည်။ အဘိညာဉ်၌ အလွန်လေ့လာနိုင်နင်းလှသဖြင့် တစ်ထိုင်တည်းသော အချိန်အတွင်း အာဝဇ္ဇန်း (ဆင်ခြင်ခြင်း) တစ်မျိုးတည်းဖြင့် တစ်သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်းအတွင်း ဖြစ်ခဲ့သမျှကို အောက်မေ့နိုင်သောကြောင့် ဤဧတဒဂ်ကို ရရှိခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>အဂ္ဂသာဝက ၂ ဆူနှင့် အလားတူသော အဘိညာဉ် ပညာရှင် ၄-ဦး</h3> <p>ဘုရားတစ်ဆူတစ်ဆူတွင် ကြီးကျယ်သော အဘိညာဉ်ပညာရှင် ၄-ပါးသာ ရှိမြဲဖြစ်သည်။ အခြားသာဝကများသည် ကမ္ဘာတစ်သိန်းအထိသာ အောက်မေ့နိုင်သော်လည်း၊ (၁) အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူ (အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်မောဂ္ဂလာန်)၊ (၂) အရှင်ဗာကုလ၊ (၃) ဘဒ္ဒကစ္စနာထေရီ (ယသောဓရာ) ဤ ၄-ပါးတို့မှာမူ တစ်သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်းအတွင်း ဖြစ်ပျက်ခဲ့သမျှကို အောက်မေ့နိုင်သည်။</p> <h3>၁၂။ ခေါင်းပါးသော သင်္ကန်းကို ဆောင်သူတို့တွင် ကိသာဂေါတမီသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီမအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက်၌ မထင်ရှားသော အမျိုးသမီးဖြစ်ပြီး လူခစီဝရဓရ (ခေါင်းပါးသောသင်္ကန်း ဆောင်သူ) ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီပြည် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ဖော်တွင် ပဉ္စမမြောက် ဓမ္မာ မင်းသမီးဖြစ်၍ နှစ်ပေါင်း ၂-သောင်းတိုင်အောင် ဗြဟ္မစရိယအကျင့်ကို ကျင့်ကြံခဲ့သည်။</p> <h3>ဂေါတမီ အမည်မှာ ကိသာ ထပ်ပါပုံ</h3> <p>နောက်ဆုံးဘဝ၌ သဌေးမျိုး၌ ဖြစ်သော်လည်း စီးပွားပျက်သဖြင့် ဆင်းရဲသူ ဂေါတမီ ဖြစ်လာသည်။ ကိုယ်ခန္ဓာ ကြုံလှီသေးငယ်လှသဖြင့် ကိသာဂေါတမီ ဟု ခေါ်တွင်သည်။ သာဝတ္ထိပြည် သဌေးတစ်ဦး၏ ကုဋေ ၄၀ သော ဥစ္စာများသည် ကုသိုလ်ကံကုန်၍ မီးသွေးများ ဖြစ်သွားရာ၊ သဌေးဖြစ်နေချိန်၌ ရောက်လာ...<br> <br>စာမျက်နှာ-232 <hr> သော သူငယ်ချင်းတစ်ဦး၏ စီစဉ်ပေးချက်အရ မီးသွေးများကို ဆိုင်ခင်းထားကာ ကိုင်တွယ်နေသည်။ ရောက်လာကြသော လူများက “အဝတ်အထည်စသည်ကို မရောင်းဘဲ ဂုဏ်နှင့်မလိုက်အောင် မီးသွေးများကို သဌေးက ရောင်းရမည်လား” ဟု မေးသောအခါ၊ ဘုန်းကံရှိသူမဟုတ်သည့် ထိုသူများကို “ကိုယ့်ဥစ္စာကိုပင် ကိုယ်မရောင်းလျှင် ဘာလုပ်ရမည်နည်း” ဟု တိုတိုပင် ပြန်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>ဘုန်းကံရှင် အကောင်းကိုသာ မြင်ပုံ</h3> <p>တစ်နေ့သောအခါ ကိသာဂေါတမီ ရောက်လာပြီး “အဝတ်အထည်စသည်များ မရောင်းဘဲ ရွှေငွေများကို ရောင်းနေသလား ဖခင်” ဟု မေးသည်။ သဌေးက “ဘယ်မှာလဲ ရွှေငွေတွေ၊ ယူခဲ့စမ်းပါဦး” ဟု ပြောသဖြင့် ကိသာဂေါတမီက လက်ခုပ်အပြည့် ယူဆောင်လာရာ သဌေးလက်ထဲတွင် အားလုံး ရွှေငွေများ ဖြစ်နေတော့သည်။</p> <p>ထိုအခါ သဌေးသည် ကိသာဂေါတမီကို စစ်ဆေးမေးမြန်းပြီး မိမိ၏သားနှင့် ပေးစားကာ ကုဋေ ၄၀ သော ဥစ္စာများကို အပ်နှင်းလိုက်သည်။ သို့သော်လည်း “သူဆင်းရဲသမီး” ဟု အိမ်သားများက နှိမ်ကြသဖြင့်၊ သားတစ်ယောက် ဖွားမြင်မှသာ အိမ်သားများ၏ မြတ်နိုးလေးစားမှုကို ခံရသည်။</p> <h3>ကိသာ၏ အားထားရာ ဘုရားမြတ်စွာ</h3> <p>ယင်းသားငယ် ကစားနိုင်သောအရွယ်တွင် ကွယ်လွန်သွားရာ၊ မိခင်ဖြစ်သူ ကိသာဂေါတမီမှာ တစ်ခါမျှ မကြုံဖူးသော သားသောက ပြင်းထန်စွာရပြီး သားအလောင်းကို ပိုက်ကာ “အသက်ရှည်ဆေး ပေးကြပါ” ဟု တစ်အိမ်တက်ဆင်း လိုက်လံတောင်းနေတော့သည်။ တရားချသော်လည်း မရပေ။ ပညာရှိတစ်ဦးက “ဇေတဝန်ကျောင်းတော် ဘုရားထံသို့ သွားပါ” ဟု အကြံပေးမှ ဘုရားထံသို့ သွားကာ သားအတွက် ဆေးတောင်းသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ချစ်သမီး၊ ဆေးရဖို့ ဤနေရာသို့ လာခြင်းသည် ကောင်းလှသည်။ သာဝတ္ထိမြို့တွင်းသို့ဝင်၍ အစွန်အိမ်မှစပြီး တစ်အိမ်တက်ဆင်း လှည့်လည်ကာ လူမသေဖူးသောအိမ် မှ မုန်ညင်းစေ့ (သို့မဟုတ် မုန်ညင်းဆီ) အနည်းငယ် ယူခဲ့လေ” ဟု မိန့်တော်မူသည်။ (မုန်ညင်းစေ့ ယူခဲ့ရန်သာ မိန့်ခြင်းမှာ၊ မိမိတစ်ဦးတည်းသာ သားသေဒုက္ခ ကြုံရသည်မဟုတ်ဘဲ လူတိုင်း ကြုံတွေ့ရကြောင်း အမြင်မှန်ရစေရန် ဖြစ်သည်။)</p> <p>ကိသာဂေါတမီသည် ဝမ်းသာအားရ မြို့ထဲသို့ဝင်၍ အစအိမ်၌ တောင်းရာ မုန်ညင်းစေ့ ပေးကြသည်။ သို့သော် “ဤအိမ်၌ လူသေဖူးသလား” ဟု မေးရာ၊ “သေသူမှာ မရေတွက်နိုင်အောင် များလှသည်” ဟု ဖြေသဖြင့် မယူတော့ဘဲ ဒုတိယအိမ်၊ တတိယအိမ်များသို့ ဆက်လက်တောင်းခံသော်လည်း မရရှိခဲ့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-233 </p><hr> <h3>ဗုဒ္ဓ၏ အစီအစဉ်ဖြင့် သားသောက စင်ရသည်</h3> <p>တတိယအိမ်တောင်းအပြီးတွင် ကိသာ ဂေါတမီသည်“တမြို့လုံး ဤအတိုင်းဖြစ်မှာပဲ” စသည်ဖြင့် သံဝေဂရ မြို့မှပြန်ထွက်ကာ သုသာန်၌ “သားရေ၊ သားသာ ကွက်၍သေရ သည်ဟု ငါအမေအတွက်မှားခဲ့ပြီ၊ သေခြင်းကား ငါ့သားသာမဟုတ်၊ လူသားအားလုံး ၏ သေခြင်းပါ”ဟုဆိုကာ သားသေအလောင်းကို စွန့်ပစ်ပြီး “န ဂါမဓမ္မော၊ နော နိဂမဿ ဓမ္မော” စသော ဂါထာရွတ်ဆိုကာ ဘုရားထံ သွားတော့သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က ကိသာဂေါတမီအား မုန်ညင်းဆီရ မရ မေးတော်မူရာ “မုန်ညှင်းဆီကိစ္စ ပြီးပါပြီ၊ တပည့်တော်အား ထောက်တည်ရာ ပေးတော်မူပါ”ဟု လျှောက်သဖြင့် ဓမ္မပဒ၌– ချစ်သမီး၊ သမီးသားနှင့် စီးပွားဥစ္စာယစ်မူးကာဖြင့် မခွာနိုင်သူ စိတ်ရှိလူကို (အိပ်ပျော်နေတုန်း တရွာလုံးကို ရေလုံးကျကာ တိုက်ယူသွားသကဲ့သို့) သနားမှုကင်း သေခြင်းတရား ယူဆောင်၍ သွား သည်”ဟု ဘုရားရှင်ဟောတော်မူရာ ကိသာဂေါတမီ သောတာပန်တည်ပြီး ရှင်ရဟန်းပြုခွင့်တောင်းကာ ဘိက္ခုနီမကျောင်းသွားသည်။</p> <h3>လူခဂုဏ်အင်္ဂါ ၃-ဖြာ</h3> <p>ကိသာ ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီသည် ဥပုသ်အိမ်၌ အလှည့်တာဝန်အရ ဆီမီး ထွန်းညှိယင်း မီးလျှံဖြစ်ပျက်မှစ၍ ဆက်လက်ပွားများရာ ဘုရားရှင်သည် ဂန္ဓကုဋီ တိုက်တော်ကပင် ရောင်ခြည်တော်လွှတ်လျက် ထေရီမရှေ့မှောက် ထိုင်ဟောသကဲ့သို့ “ချစ်သမီး၊ သင် စဉ်းစားတိုင်းမှန်သည်၊ မီးလျှံများကဲ့သို့ သတ္တဝါများ ဖြစ်ပျက်ကြသည်၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်သူ များသာ မထင်ပဲရှိသည်၊ နိဗ္ဗာန် မဂ်ဉာဏ်ဖြင့် မမြင်ပဲ အသက် ၁၀၀-ရှည်ခြင်း ထက် တခဏမြင်လျက် အသက်ရှင်နေရခြင်းက မြတ်သည်”ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟော ပြီးအဆုံး၌ ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ အဝတ်အမျိုးအစား၊ သင်္ကန်းချုပ်သောချည်၊ ဆိုးရေ၊ ၃-ပါးလုံး ခေါင်းပါးညံ့ဖျင်းသော သင်္ကန်းကိုဝတ်ရုံ၍ လူခစီဝရ ဧတဒဂ် ရသည်။</p> <h3>၁၃။ သဒ္ဓါတရားအားကြီးသူတို့တွင် သိင်္ဂါလကမာတာသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ထေရီမအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် အမတ်သမီးဖြစ်၍ ဖခင်အမတ် ကြီးနှင့်အတူ ကျောင်းတော်လိုက်သွား တရားနာရာ သဒ္ဓါဖြစ်ပြီး ဘိက္ခုနီပြုသည်။ သီလဖြူစင် တရားအလွန်နာသည်၊ ဘုရားဖူးခြင်း၌ ဆန္ဒပြင်းသည်၊ ထေရီမတပါး ကို “သဒ္ဓါဓိမုတ္တ=သဒ္ဓါတရားအားကြီးသော အရာ”ဧတဒဂ်ပေးသည်ကို အားကျ၊ သိက္ခာ ၃-ပါး တိုးတက်ကြိုးစား၍ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-234 </p><hr> <h3>သိင်္ဂါလောဝါဒသုတ္တန် (၂)ကုဋေအသိမှန်</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသမီးဖြစ်၍ အရွယ်ရောက်သော် သဌေးသား တဦး အိမ်ပါပြီး သိင်္ဂါလက သတို့သားကို ဖွားမြင်သည်၊ သားကို အကြောင်းပြု၍ သိင်္ဂါလမာတာတွင်သည်။ သိင်္ဂါလက သတို့သားကား အယူမှားကာ အရပ်မျက်နှာ တို့ကိုသာ ရှိခိုးနေသည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံဝင်ကြသောတနေ့ အရပ်မျက်နှာများကို ရှိခိုးနေ သော သိင်္ဂါလက သတို့သားကိုတွေ့၍ ဘုရားရှင်ဆုံးမတရားဟောကြားရာ ယောက်ျား မိန်းမ ၂-ကုဋေ သစ္စာသိမြင် ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်၊ သိင်္ဂါလက မာတာ သဌေးမ ကလေးလည်း ယင်းတရားပွဲ၌ပင် သောတာပန်ဖြစ် ဘိက္ခုနီပြုသည်။</p> <p>ဆုတောင်းအတိုင်း သဒ္ဓါလွန်ကဲသော သိင်္ဂါလက မာတာထေရီမသည် တရားနာ သွားလျှင် ဘုရားရှင်၏ ရူပကာယ အသရေတော်ကိုသာ ဖူးမြော်နေရကား ဘုရားရှင်က လည်း ထေရီမနှင့် လျောက်ပတ်သည့် သဒ္ဓါဖြစ်စေနိုင်သောတရားကိုသာ ဦးစားပေး ဟောတော်မူသည်၊ သဒ္ဓါကိုပင် အဦးပြုအားထုတ်ရာ ရဟန္တာဖြစ်ပြီး ယင်း ဧတဒဂ် ရသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၆။ ဆဋ္ဌဝဂ်</h3> <p>၁။ ရဟန်းတို့၊ ရှေးဦးစွာ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်း သရဏဂုံသို့ရောက်သူ ဥပါသ ကာတို့တွင် တဖုဿနှင့် ဘလ္လိကကုန်သည်တို့သည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>ဤဥပါသကာအလောင်းညီနောင်တို့ကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ ပြည် အမျိုးကောင်းသားများဖြစ်၍ ပဌမသရဏဂမနဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာ ၂-ယောက် ကိုအားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာမှ အထက် ၃၁-ကမ္ဘာထက် ဘုရားမပွင့်သောခေတ်တွင် အရှင်သုမန ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား သစ်သီး ကြီးငယ်များ လှူခဲ့သည်။</p> <h3>ဆွမ်းဦးပုညရှင် ဆုတောင်းယှဉ်</h3> <p>သိခီဘုရားလက်ထက် အရုဏဝတီပြည် ပုဏ္ဏားသားဖြစ်သည်၊ သိခီဘုရားရှင်ပွင့်၍ ၇-သတ္တာဟအပြီး ၈-သတ္တာဟ၌ ဥဇိတ၊ ဩဇိတလှည်းကုန်သည်ညီနောင်တို့ ဆွမ်းဦး လှူသည်ကို အားကျပြီး သူငယ်ချင်း (တဖုဿအလောင်း)နှင့် အတူ သိခီဘုရားရှင်အား ပင့်၊ ကောင်းမှုပြု၊ ပွင့်လတ္တံ့သောဘုရားရှင်အား ဆွမ်းဦးရှင်ဖြစ်လိုပါကြောင်း ဆုတောင်း ခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-235 <hr> ယင်းသူငယ်ချင်း ၂-ယောက်သည် ကဿပဘုရားလက်ထက် ဂေါပါလ(နွားသဌေး) ၏သား ညီနောင်ဖြစ်၍ နှစ်ပေါင်းများစွာ သံဃာအား နွားနို့ဆွမ်း လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် အသိတဉ္စန (ပေါက္ခရဝတီ-ထေရဂါထာအဋ္ဌကထာ)မြို့ဝယ် လှည်းကုန်သည် သူကြွယ်သား နောင်တော် တဖုဿ၊ ညီ ဘလ္လိကတို့ ဖြစ်လာကြသည်၊ အရွယ်ရောက်သော် အိမ်ထောင်ပြုကြ လှည်းကုန်သည်များ ဖြစ်လာကြသည်။</p> <h3>မိခင်စစေတနာ ဘဝပြောင်းသော်လည်း မဟောင်းပါ</h3> <p>ငါတို့ ဘုရားရှင် ဘုရားဖြစ်၍ ၇-သတ္တာဟ မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ စံပြီး ၈-သတ္တာဟ ရာဇာယတန=လင်းလွန်းပင်ရင်း၌ ထိုင်တော်မူစဉ် ထိုအရပ်သို့ လှည်း ၅၀၀-ဖြင့် တဖုဿ၊ ဘလ္လိက ကုန်သည် ညီနောင်တို့ ရောက်လာကြသည်။ ထိုညီနောင်၏ အခြားမဲ့ အတိတ်ဘဝက မိခင်ရင်းဖြစ်ခဲ့သော နတ်သမီးသည် “ယခုအခါ ဘုရားရှင်အဖို့ အာဟာရ ရမှတော်မည်၊ ဤမျှ နောက်၌ အာဟာရမရှိပဲ မနေနိုင် (သုဇာတာ၏ နို့ဃနာဆွမ်း ၄၉-လုတ်ကား ၄၉-ရက်ရှိပြီ။) ငါ့သား ၂-ယောက်လည်း ရောက်လာခိုက် ဆွမ်းလှူစေ ရမည်”ကြံစည်ကာ လှည်း ၅၀၀ အသွားရပ်အောင် တန်ခိုးဖြင့် ဖြတ်လိုက်သည်။</p> <p>ကုန်သည်ညီနောင်ကို နွားများရပ်သွားကြောင်း ကြည့်ရှုဆင်ခြင်ကြစဉ် ဘုမ္မစိုးနတ် က ယောက်ျားတယောက်၌ ဝှက်ပြီး “သင်တို့မှာ ငါမှတပါး ဘီလူး ဘုတ် ပြိတ္တာ နတ် နဂါး ပူးဝင်လှည့်ပတ်မှုမရှိ၊ ငါကား လွန်ခဲ့သောဘဝက သင်တို့၏ မိခင်ရင်းနတ် ဖြစ်သည်၊ လင်းလွန်းပင်ရင်း၌ ကိန်းဝပ်တော်မူသော ဘုရားရှင်အား သင်တို့ဆွမ်းဦးလှူကြ”ဟု တိုက်တွန်းလိုက်သည်။</p> <h3>ထုံးဟောင်းစဉ်လာ မြတ်ဘုရားပင် မပြင်ပါ</h3> <p>ကုန်သည်ညီနောင်တို့ ပင်ပန်းစွာ ပြင်ဆင် အချိန်ကုန်ခံ ဆွမ်းအသစ်မစီမံတော့ပဲ ပါလာ သော ကြွက်ကျစ်မုန့် ပျားဆုပ်မုန့် တို့ကို ရွှေလင်ဗန်း၌ ထည့်ပြီး ဘုရားထံသွား အလှူခံဖို့ လျှောက်ထားသည်၊ ဘုရားရှင်သည် ရှေးဘုရားရှင်တို့၏ အစဉ်အလာကို ဆင်ခြင်တော် မူစဉ် စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးသည် ပဲနောက်အဆင်း ကျောက်သပိတ် ၄-လုံး ဆက်ကပ်လာကြသည်၊ နတ်မင်းကြီးများ အကျိုးငှာ သပိတ် ၄-လုံးကို တလုံးတည်း ဖြစ်အောင် အဓိဋ္ဌာန်လိုက်၏၊ အနား ၄-ရစ်ရှိ သပိတ်တလုံးတည်းဖြစ်လာသည်၊ ထိုသပိတ် ဖြင့် အလှူခံဘုဉ်းပေးသည်၊ ကုန်သည်များက သောက်သုံးရေများ ဆက်ကပ်ကြ၏၊ ဆွမ်း ကိစ္စပြီးလျှင် ရှိခိုးနေသော ကုန်သည်များအား ဘုရားရှင်က တရားဟောကြားတော် မူရာ ကုန်သည် ၂ ဦးလုံး ဒွေဝါစိကသရဏဂုံ တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-236 </p><hr> <h3>လူ့ပြည်၌ စေတီတော်အစနှင့် တဖုဿတို့ တရားထူး</h3> <p>ကုန်သည်များက ဘုရားရှင်အား နေ့စဉ်ပြုစုပူဇော်ရန် ဝတ္ထု တောင်းခံရာ ဘုရားရှင် သည် လက်ယာလက်တော်ဖြင့် ဦးခေါင်းတော်ကို သုံးသပ်၍ ဆံတော်မြတ် ၈-ဆူ ပေး သနားတော် မူသည်။ ဆံတော် ဓာတ်တို့ကို ရွှေကြုတ်၌ ထည့်၍ ပင့်ဆောင်ကြပြီး အသိတဉ္စနမြို့တံခါး၌ သက်တော်ရှင် ဆံတော်ဓာတ် ၈-ဆူတို့ကို စေတီတည်ထားကိုး ကွယ်ကြသည်။ စေတီတော်မှ ဥပုသ်နေ့တိုင်း နီလ ရောင်ခြည်တော် ကွန့်မြူးကြသည်။ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ နောက်တချိန် ဥပါသကာတို့ကို အစဉ်အတိုင်း ဧတဒဂ် ရာထူး ဘုရားရှင် ပေးတော်မူရာ ဤညီနောင် ၂-ဦး ပထမ သရဏဂမန ဧတဒဂ် ရကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ဗာရာဏသီ မိဂဒါဝုန်၌ ဓမ္မစကြာဟောပြီး၍ ရာဇဂြိုဟ်၌ သီတင်း သုံးစဉ် ကုန်ရောင်းယင်း ဘုရားထံလာကြသော ညီနောင်တို့အား တရားဟောရာ တဖုဿ သည် သောတာပန် ဥပါသကာဖြစ်၍ ညီ ဘလ္လိက ကား ရဟန်းပြု ဆဠဘိည ရဟန္တာ ဖြစ်သည်။</p> <h3>၂။ လှူဒါန်းခြင်း၌ မွေ့လျော်သူတို့တွင် အနာထပိဏ်သူကြွယ်သည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် အမျိုးကောင်း သားဖြစ်၍ ဒါယက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် သုမန သဌေးသား သုဒတ္တဖြစ်လာသည်။ အိမ်ထောင်ဦးစီးဖြစ်လာသောအခါ အားထားရာမဲ့သူတို့အား အစာထမင်း ပေး ကမ်းခြင်း၌ မွေ့လျော်သူဖြစ်၍ အနာထပိဏ် (သူကြွယ်) သဌေးတွင်သည်၊ လှည်း ၅၀၀- ဖြင့် သူငယ်ချင်းရှိရာ ရာဇဂြိုဟ်ကုန်ရောင်းသွားသောအခါ ဘုရားပွင့်နေကြောင်းသိ၍ မိုးလင်းခါနီး နတ်များဖွင့်ပေးသော မြို့တံခါးမှထွက် ဘုရားထံချဉ်းကပ် တရား နာရ သဖြင့် အနာထပိဏ်သဌေး သောတာပန်တည်သည်။</p> <h3>အနာထပိဏ်၏ တရားကြိုပွဲ ၄-သန်းခွဲ</h3> <p>နောက်တနေ့ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာများအား အလှူကြီးပေးပြီး သာဝတ္ထိသို့ကြွ ရန် ဘုရားရှင်၏ဝန်ခံချက်ကိုယူကာ ပြန်လာသည်၊ ၄၅-ယူဇနာလမ်းခရီးဝယ် တယူ ဇနာလျှင် တသိန်းစီတန်သော စံကျောင်းများ ဆောက်လုပ်ရန် မိတ်ဆွေများထံ ငွေ အပ်နှံခဲ့၍ သာဝတ္ထိရောက်လျှင် ဇေတမင်းသား၏ဥယျာဉ်မြေကို ရွှေဒင်္ဂါး အစွန်းချင်း ထိအောင်ခင်း၍ ၁၈-ကုဋေဖြင့်ဝယ်၊ ၁၈-ကုဋေတန် ကျောင်းတိုက်ဆောက်၊ ၁၈ ကုဋေ အကုန်ခံ၍ ရေစက်ချပွဲ နေ့ရောညပါ အလိုရှိရာပေးလှူလျက် ကျင်းပသည်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-237 <hr> ရေစက်ချပွဲ ကာလကို ၉-လ၊ ၅-လ၊ ၃-လ ဟုအမျိုးမျိုးဆိုကြရာ ၃-လဟူသောကာလ ကို အားလုံး လက်ခံကြသည်။</p> <h3>အနာထပိဏ်၏ အမြဲကောင်းမှုများ</h3> <p>မဲကျသော ရဟန်း ၅၀၀-တို့အား နေ့စဉ် စာရေးတန်ဆွမ်း ၅၀၀၊ လဆန်းတကြိမ် လဆုတ်တကြိမ်၊ သံဃာ ၅၀၀-အား အထူးလှူသော ပက္ခိကဆွမ်း ၅၀၀၊ မဲကျသော ရဟန်း ၅၀၀-တို့အား နေ့စဉ် စာရေးတန် ယာဂု ၅၀၀၊ လဆန်းတကြိမ်၊ လဆုတ် တကြိမ် သံဃာ ၅၀၀-အား အထူးလှူသော ပက္ခိကယာဂုဆွမ်း ၅၀၀၊ သံဃာ ၅၀၀-အား ပုဂ္ဂလိက နိစ္စဘတ်ဆွမ်း ၅၀၀၊ ဆွမ်းခံလမ်းမသိသော အာဂန္တုက ရဟန်း ၅၀၀၊ မကျန်းမာသော ရဟန်း ၅၀၀၊ သူနာပြုရဟန်း ၅၀၀-တို့အား အမြဲလှူသော နိစ္စဘတ် ဆွမ်းများဖြစ်သည်၊ သဌေးအိမ်၌ သံဃာများအတွက် နေရာ ၅၀၀-အမြဲခင်းထားသည်။ ဤသို့လျှင် ဒါန၌ မွေ့လျော်၍ ဒါယက ဧတဒဂ်ရာထူး ချီးမြှင့်ခံရသည်။</p> <p>အနာထပိဏ်သဌေးကား ဘုရားထံ တနေ့ ၂-ကြိမ် ၃-ကြိမ်၊ အနည်းဆုံး တကြိမ် အမြဲရောက်သည်၊ ယခုအခါ သေရာညောင်စောင်း လျောင်းနေပြီ ဖြစ်ရကား ကိုယ် တိုင်မသွားနိုင်သဖြင့် ယောက်ျား တယောက်ကို စေလွှတ်ပြီး သူ့စကားဖြင့် မမာနေ ကြောင်း၊ ခြေတော်ကို ဦးတိုက်ပါကြောင်း ဘုရားထံသွားလျှောက်စေသည်၊ အရှင်သာရိ ပုတ္တရာထံသို့ကား သွားလျှောက်စေရုံမျှမက အိမ်ကြွရန်ပင် အပင့်ခိုင်းလိုက်သည်၊ အရှင် သာရိပုတ္တရာသည် အရှင်အာနန္ဒာနှင့်အတူ သဌေးအိမ်ကြွလာပြီး ဝေဒနာ ခံနိုင်စွမ်းရှိ- မရှိ၊ ရောဂါတိုး-မတိုး မေးတော်မူရာ ခံနိုင်စွမ်းမရှိ၊ ရောဂါတိုးပါကြောင်း သဌေးက လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ္တန်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သေမှရပ်မည့် ရောဂါမှန်း သိသဖြင့် အခြားစကား မမိန့် တော့ပဲ အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ္တန်ကိုသာ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သုတ္တန်၏ ဆိုလိုရင်းမှာ မျက်စိကို တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိ အစွဲလွှတ်အောင် အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ ဟု ရှုကြည့်ရမည်၊ မျက်စိကို အနိစ္စဟု ရှုသဖြင့် မာနစွဲပျောက်၍ ဒုက္ခဟု ရှုလျှင် တဏှာစွဲပျောက်သည်၊ အနတ္တဟုရှုလျှင် ငါ့လိပ်ပြာဟူသော ဒိဋ္ဌိစွဲပျောက်သည်၊ ဤသို့ရှုသဖြင့် အစွဲကြမ်း ၃-မျိုး ပျောက်နိုင်သည်။</p> <p>သိမ်မွေ့သော နိကန္တိတဏှာ ရှိနေသေးရာ ယင်းပါပျောက်လေအောင် ငါ၏စိတ် သည်လည်း မျက်စိ၌ သိမ်မွေ့သော နိကန္တိတဏှာဖြင့် မမှီတွယ်အောင် ကျင့်ရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-238 <hr> မျက်စိအတူ နား၊ နှာ၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ် အတွင်းအာယတန ၆-ပါး၊ အဆင်း၊ အသံ၊ အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့၊ သဘော ဟူသော ဗာဟိရာယတန ၆-ပါး၊ စက္ခုဝိညာဏ်(မြင်သိ) စသော ၆-ပါး၊ စက္ခုသမ္ဖဿ (မျက်စိအတွေ့) စသော ၆-ပါး၊ ဝေဒနာခံစားမှု ၆-ပါး၊ မဟာဘုတ် ၄-ပါး၊ အာကာသ၊ ဝိညာဏ ဓာတ် ၆-ပါး၊ ခန္ဓာ ၅-ပါး၊ အရူပဈာန် ၄-ပါး၊ မျက်မှောက်လောက တမလွန်လောကနှင့်တကွ အလုံးစုံ သော တရားတို့ကိုလည်း အစွဲ ၃-ပါးနှင့် နိကန္တိပျောက်အောင် ကျင့်ရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>တရားအပြီးတွင် သဌေးကြီး ငိုကြွေးသည်</h3> <p>တရားဟောအပြီး သဌေးကြီး သည်းစွာငိုသဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာက သဌေး ကြီးအား စည်းစိမ်များ၌ကပ်၍ ကုသိုလ်တို့၌ ဆုတ်နစ်သလောဟု မေးရာ ထိုသို့မဟုတ် ပါကြောင်း၊ ရှေးကပင် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များကို တပည့်တော် ဆည်းကပ်ခဲ့ သော်လည်း ဤတရားမျိုး မနာဖူးရပါကြောင်း လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက လူများအဖို့ ဤတရားမျိုးမထင်နိုင်၊ ရဟန်းတော်များသာ ထင်နိုင်၍ နှစ်သက်နိုင်ကြောင်းမိန့်ရာ သဌေးကြီးက “တပည့်တော် တောင်းပန်ပါရ စေ၊ လူများအဖို့လည်း ဤတရားမျိုး ထင်ပါစေ၊ ပညာမျက်စိ၌ ကိလေသာမြူပါး သူများရှိပါသည်၊ ထိုသူများအဖို့ တရားမနာရလျှင် လောကုတ္တရာတရားမှ ဆုံးရှုံးပါလိမ့် မည်၊ အရှင်ဘုရားများဟောလျှင် အရဟတ္တဖိုလ် နောက်ပေါက်မည့်သူများ ဖြစ်လာပါ လိမ့်မည်”ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p><b>မှတ်ချက်</b>။ ။ သဌေးကြီးကား ဒါနပျော်သူဖြစ်သဖြင့် ဘုရားရှင်က ဒါနသည် ဘုရား လောင်းတို့၏ သွားရာလမ်းကြောင်း၊ သင်သည် ငါဘုရားလမ်းကြောင်း ကို လိုက်သည် စသည်ဖြင့် ဒါနနှင့်စပ်၍သာ ဟောကြားသည်၊ အရှင် သာရိပုတ္တရာ စသည်တို့ကလည်း အလားတူပင်ဟောသည်၊ သို့သော် မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကို လုံးဝ မဟောမဟုတ်ပါ၊ ဤအနာထပိဏ္ဍိကော ဝါဒ သုတ္တန်ကိုသာ အကျယ်တဝင့် မဟောဖူး၍ မနာဖူးခြင်းဖြစ်သည် ဟု မှတ်အပ်သည်။</p> <h3>အနာထပိဏ် တုသိတာရောက်ခြင်း</h3> <p>အရှင်မြတ် ၂-ပါး ဟောကြားပြီး ပြန်ကြွ၍ မကြာမီ သဌေးကြီး စုတေပြီး တုသိတာ၌ဖြစ်ရာ မိမိစည်းစိမ်ကိုမြင် ရှေးကောင်းမှုကို ဆင်ခြင်ရာ ရတနာသုံးပါး၌<br> <br>စာမျက်နှာ-239 <hr> ပြုအပ်သော ကောင်းမှုထူးကိုမြင်၍ မေ့လျော့ကြောင်း နတ်စည်းစိမ်ကို မခံစားသေးပဲ သန်းခေါင်ယံအချိန် ဘုရားထံရောက် ရှိခိုးကာ သင့်ရာမှာရပ်ပြီး–</p> <p>၁။ မြတ်စွာဘုရား၊ ဇေတပန်ကျောင်းတော်သည် သီလစသည် ရှာမှီးကြရာ မြတ် သံဃာတို့၏ နေရာဖြစ်သည့်ပြင် ဘုရားကိုယ်တိုင် နေထိုင်သီတင်းသုံးရာ ဖြစ် သောကြောင့် တပည့်တော်၏ နှစ်သက်ခြင်းတရား တိုးပွားရပါသည်ဘုရား၊</p> <p>၂။ မဂ်၌ယှဉ်သော စေတနာ ပညာ၊ ဝိတက်၊ ဝီရိယ၊ သတိ၊ သမာဓိ၊ သမ္မာဝါစာ၊ သမ္မာကမ္မန္တ၊ သမ္မာအာဇီဝ၊ မဂ်သီလ၌တည်ပြီးသူ၏ မြတ်သော အသက်မွေး ခြင်း၊ ဤမဂ္ဂင် ၈-ပါးအကျင့်တရားဖြင့်သာ သတ္တဝါများ ကိလေသာမှ စင်ကြယ်ကြကုန်၏၊ အနွယ် ဥစ္စာဖြင့် မစင်ကြယ်နိုင်ကြပါ။</p> <p>၃။ ထို့ကြောင့် မိမိအကျိုးကိုမြင်သော ပညာရှင်သည် သင့်သောအားဖြင့် ခန္ဓာ ၅-ပါးကို လက္ခဏာတင် ဆင်ခြင်ရာ၏၊ ထိုသို့ ဆင်ခြင်သည်ဆိုသော် ခန္ဓာ ၅-ပါး၌ ကိလေသာတို့မှ စင်ကြယ်နိုင်၏။</p> <p>၄။ အကြင်ရဟန်းသည် နိဗ္ဗာန်ကမ်းသို့ ဆိုက်ရောက်၏၊ ထိုရဟန်းသည် နိဗ္ဗာန် ရောက်ရခြင်းလျှင် လွန်သော အပိုင်းအခြားရှိ၏၊ သီလ ပညာဂုဏ်၊ ကိလေသာမှ ငြိမ်းခြင်းဂုဏ်တို့ဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည်သာ ချီးမွမ်းအပ် မြတ်ပေသည်... ဟု ၄-ဂါထာဖြင့် လျှောက်ထားသည်။</p> <p>အနာထပိဏ်နတ်သားသည် မိမိလျှောက်ထားချက်ကို ဘုရားရှင် အနုမောဒနာ ပြု သည်ဟု သိရှိဝမ်းမြောက်ကာ အသေပြုပြီး ကွယ်ပျောက်သည်။ နောက်နေ့ရောက် သောအခါ ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းတော်များအား နတ်သားတဦးလာရောက်၍ ၄-ဂါ ထာ လျှောက်ကြောင်း မိန့်ကြားသည်။ (အရှင်အာနန္ဒာ၏ အနုမာနဉာဏ်စွမ်းကို ထင် ရှားစေလိုရကား မည်သည့်နတ်သားဟု ထုတ်ဖော်မမိန့်ကြား။)</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား ချက်ချင်းပင် “အရှင်သာရိပုတ္တရာကို အလွန် ကြည်ညိုသော အနာထပိဏ်နတ်သား ဖြစ်ပါလိမ့်မည်”ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က မှန်းဆချက်မှန်ကြောင်း မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>၃။ တရားဟောတတ်သူတို့တွင် မစ္ဆိကာသဏ္ဍသား စိတ္တသူကြွယ်သည်အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးသား ဖြစ်၍ ဓမ္မကထိက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတယောက်ကိုအားကျ၊ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း သည်။</p> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက် မုဆိုးသားဖြစ်၍ လှံကိုင်ကာ တောသို့ သားကောင်ရှာ သွားစဉ် တောင်ခေါင်းတခု ကျောက်ဖျာ၌ ပံ့သကူသင်္ကန်း ခြုံနေသော ရဟန်းတပါးကို<br> <br>စာမျက်နှာ-240 <hr> မြင်ရလျှင် “ရဟန်းတပါး တရားထိုင်နေတာပဲဖြစ်မည်” မှတ်ကာ အိမ်ပြန်ပြီး ဖို ၂- ဖို၌ ဆွမ်းနှင့် အသားဟင်းကို တပြိုင်နက်ချက်၊ ကျက်လျှင် ရောက်လာသော ဆွမ်းခံ သံဃာ ၂-ပါးကိုလည်းလှူ၊ အိမ်ရှိလူများကိုလည်း ပြုစုရန်မှာထားပြီး ဆွမ်းနှင့်ဟင်းကို ယူကာ တောတွင်း ပြန်လာခဲ့သည်။</p> <h3>ပန်းပူဇော်ကျိုး ပန်းမိုးရွာ</h3> <p>မထေရ်ထံရောက်သော် သပိတ်ကိုယူကာ လုံလောက်စွာထည့်လျက် လမ်းမှ ခူးယူပါလာသောပန်းမျိုးစုံတို့ဖြင့် သပိတ်ကိုဆက်ကပ်ပြီး “ဖြစ်လေရာဘဝ၌ ဤကောင်းမှု ကြောင့် လက်ဆောင်ပဏ္ဏာ ထောင်ပေါင်းများစွာ ရရပါစေ၊ အဆင်း ၅-မျိုး ပန်းမိုး လည်း ရွာပါစေ” ဟု ဆုတောင်း၏။ မထေရ်မြတ်ကလည်း ကောဋ္ဌာသ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို အကျယ်ဟောကြားလိုက်သည်။ ယင်းမုဆိုး နတ်ပြည်ရောက်သော် ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ နတ်ပန်းမိုးရွာ၍ အခြားနတ်သားများထက်လည်း အဆင်းလှသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် မဂဓတိုင်း မစ္ဆိကာသဏ္ဍမြို့ သဌေးသားဖြစ်လာသည်၊ ဖွား မြင်စဉ် တမြို့လုံး ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ အဆင်း ၅-မျိုး ပန်းမိုးရွာသည်၊ မိဘများက ဖြစ်ရပ်ဆန်းကြယ်ပုံကို နိမိတ်ယူ၍ “စိတ္တသူငယ်”ဟု နာမည်မှည့်သည်။</p> <h3>အာယတန ၁၂-ပါး အားထုတ်၍ အနာဂါမ်</h3> <p>ဖခင်ကွယ်လွန်၍ သဌေးရာထူးရသောအခါ ပဉ္စဝဂ္ဂီအပါအဝင် မဟာနာမ်မထေရ် ကြွလာသဖြင့် စိတ္တသူကြွယ်သည် (အနာထပိဏ်ကဲ့သို့ သဌေးပင်တည်း၊ သူကြွယ်ဝေါ ဟာရသာ တွင်နေသည်။) ဣန္ဒြေကို ကြည်ညိုကာ ဆွမ်းကပ်ပြီး သူပိုင်သော ဂွေးတော ဥယျာဉ်သို့ ပင့်သွားပြီး ကျောင်းဆောက်လှူဒါန်းသည်၊ သူကြွယ်၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှုကိုမြင်သော မဟာနာမ်အရှင်မြတ်သည် သူကြွယ်အား အာယတန ၁၂-ပါး တရားကိုသာ အကျယ်ဝေဖန်၍ ဟောတော်မူရာ သင်္ခါရတရားတို့ကို ဝိပဿနာ ရှုဖူးသူဖြစ်၍ အားထုတ်ရာတွင် မကြာမီ အနာဂါမ်အရိယာ ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>အနာထပိဏ်နှင့် စိတ္တသူကြွယ် ထူးခြားမှု</h3> <p>အနာထပိဏ်ကား သောတာပန် ဒါနာဘိရတ ပုဂ္ဂိုလ်၊ စိတ္တသူကြွယ်ကား အနာ ဂါမ် ဒါနာဘိရတ၊ ဓမ္မာဘိရတ ၂-ဘက်ရ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်၊ ၂-ဘက်ရဖြစ်ပုံမှာ–</p> <p>ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်း ရောက်လာသော သံဃာများကို စိတ္တသူကြွယ်က နောက် တနေ့အိမ်ပင့် ဆွမ်းကပ်ရာ ဆွမ်းမစားမီ သူကြွယ်က မထေရ်ကြီးထံ ချဉ်းကပ်ပြီး“ဓာတ် များ၏ ထူးခြားမှု” ဆိုအပ်ရာတွင် အဘယ်မျှ ထူးခြားမှုကို ဘုရားဟောပါသနည်း”ဟု မေးလျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-241 <hr> မထေရ်ကြီးသည် သိသော်လည်း မဖြေရဲသဖြင့် ဆိတ်ဆိတ်သာ နေသည်၊ ဒုတိယ တတိယ မေးရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်သာနေရာ အငယ်ဆုံး ဣသိဒတ္တမထေရ်က မထေရ် ကြီးထံ ခွင့်ပန်ပြီး “ဓာတ်တို့၏ ထူးခြားမှုမှာ စက္ခုဓာတ်၊ ရူပဓာတ်၊ စက္ခုဝိညာဏ ဓာတ်(လ)မနောဓာတ်၊ ဓမ္မဓာတ်၊ မနောဝိညာဏဓာတ်တည်း”ဟု ဖြေကြားလိုက်သည်။ အဖြေကို သူကြွယ်သည် နှစ်သက်ကာ သံဃာများကို ဆွမ်းကပ်သည်၊ ကျောင်းပြန် ရောက်သောအခါ မထေရ်ကြီးကအရှင်ဣသိဒတ္တကို“ဤပြဿနာသင့်ဉာဏ်မှာကောင်းစွာ ထင်ပါပေ၏၊ ငါ့ဉာဏ်မှာမထင်ပါ၊ အခြားပြဿနာများ ရောက်လာလျှင်လည်း ငါ့ရှင် ဖြေဆိုပါ”ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <h3>အရှင်ဣသိဒတ္တစွမ်းရည်နှင့် ဝိနည်းလေးစားပုံ</h3> <p>နောက်တကြိမ် ဆွမ်းမကပ်မီ မထေရ်ကြီးကို “လောကသည် မြဲ-မမြဲ” စသော မိစ္ဆာ အယူနှင့်စပ်၍မေးရာ၌လည်း နည်းတူပင် အရှင်ဣသိဒတ္တက သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ရှိလျှင် မိစ္ဆာ အယူတို့ ဖြစ်ကြောင်းနှင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဖြစ်ပုံမဖြစ်ပုံ အခြင်းအရာများကို စိတ်ဖြာ၍ ဖြေပြသည်။</p> <p>ထို့နောင် စိတ္တသူကြွယ်က မေး၍ အဝန္တိတိုင်းမှ လာကြောင်း အရှင်ဣသိဒတ္တက ပြောရာ “အဝန္တိတိုင်း၌ တပည့်တော်မမြင်ဖူးပဲ မိတ်ဆွေဖြစ်နေသည့် ဣသိဒတ္တ အမျိုး ကောင်းသား ရဟန်းပြုနေပါသည်၊ အရှင်ဘုရား မြင်ဖူးပါသလား”ဟု ဆက်လျှောက် ပြန်သည်။ မြင်ဖူးကြောင်းမိန့်သဖြင့် “ထိုအရှင် ယခုဘယ်မှာလဲ”ဟု ထပ်မေးရာ၌ကား မဖြေပဲ ဆိတ်ဆိတ်သာ နေလိုက်သည်၊ “အရှင်ဘုရား ဣသိဒတ္တပါလော”ဟု လျှောက်ရာ ဟုတ်ကြောင်း ဝန်ခံသဖြင့် ဤမြို့မှာ သီတင်းသုံးဖို့နှင့် တကွ ပစ္စည်း ၄-ပါးပါ ဖိတ် ကြားသည်။</p> <p>“ကောင်းသည်ကို သင်သူကြွယ် ဆိုအပ်ပေ၏”ဟုမိန့်ပြီး (အနုမောဒနာ ပြုလို၍သာ ဤစကားမိန့်သည်၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး ခံယူလို၍ မဟုတ်။ ) သံဃာများ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး ကျောင်းတိုက်ပြန်ကြွကြရာ၊ အရှင်ဣသိဒတ္တကား “ဤမြို့မှာ မနေသင့်”ဟု ယူဆကာ အရပ် တပါး အပြီးကြွသွားတော့သည်။</p> <h3>အရှင်မဟကထေရ်၏ တန်ခိုးပြာဋိဟာ</h3> <p>အခါတပါး ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်း ကြွလာသော သံဃာတော်များအား စိတ္တ သူကြွယ်သည် မိမိနေရာ နွားခြံ၌ ထောပတ်နို့ဃနာဆွမ်းများ ဆက်ကပ်သည်။ သံဃာ များပြန်ကြွရာ နေပူရှိန်ပြင်းလှသဖြင့် အငယ်ဆုံးသံဃာ အရှင်မဟကထေရ်က မထေရ် ကြီးအား လျှောက်ထားခွင့်ပြုချက်ယူပြီး လေအေးလည်းတိုက်၊ မိုးလည်းအံ့၊ မိုးလည်း<br> <br>စာမျက်နှာ-242 <hr> တပေါက်ချင်းရွာအောင် တန်ခိုးဖြင့်ဖန်ဆင်းသည်တွင် အတူပါလာသော စိတ္တသူကြွယ်က “သံဃာငယ်၏တန်ခိုး ဤမျှ ကြီးပါပေစွ” ဟု ကြံစည်လိုက်သည်။</p> <p>ကျောင်းပြန်ရောက်သော အရှင်မဟကထံ သူကြွယ်က တန်ခိုးပြာဋိဟာပြဖို့ တောင်း ပန်ရာ ကျောင်းအဝင်ဝ (ခွေးအိပ်)၌ အပေါ်ရုံကို ဖြန့်ခင်း၍ မြက်စည်းကို ကြဲဖြန့် ထားစေပြီး အရှင်မဟကသည် ကျောင်းတွင်းဝင် တံခါးပိတ်ပြီး သော့ပေါက်တံခါးရွက်များ ကြားမှ မီးလျှံ ထွက်စေပြီး မြက်များကိုသာ လောင်စေ၍ အပေါ်ရုံကို မလောင်စေသော တန်ခိုးကို ပြလိုက်သည်။</p> <p>စိတ္တသူကြွယ်သည် အရှင်မဟကအား ဤမြို့မှာ သီတင်းသုံးဖို့နှင့် ပစ္စည်း ၄- ပါးပါ ဖိတ်ကြားသည်၊ အရှင်မဟကလည်း အနုမောဒနာပြုပြီး “ဤအရပ်၌ ငါမနေ သင့်”ဟုကြံပြီး အရပ်တပါး အပြီးကြွသွားသည်။</p> <h3>ရဟန္တာလောင်း ကျောင်းထိုင် အရှင်သုဓမ္မ၏ မစ္ဆရိယ</h3> <p>တပည့် ရဟန်း ၁၀၀၀-ခြံရံလျက် ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်း ကြွလာသော အဂ္ဂ သာဝက အရှင်မြတ် ၂-ပါးအား စိတ္တသူကြွယ်သည် ပူဇော်ပွဲကြီးကျင်းပရာ ထိုအချိန် က ထိုကျောင်းတိုက်ကြီး၏ အကြီးအကဲ အရှင်သုဓမ္မထေရ်သည် “ကျောင်းဒကာအလှူ ကျောင်းဘုန်းကြီးကိုမှမတိုင်ပင်”ဟု စိတ်ကွက်ကာ စိတ္တသူကြွယ်ကို“ဤလှူဖွယ်တွေထဲမှာ နှမ်းပျစ်တခုတော့ လိုသေးသည်”ဟု သူကြွယ်ကို မျိုးရိုးဇာတ်နှင့် စပ်၍ ဆဲရေးပြောဆို လိုက်သည်၊ (သူကြွယ်၏အမျိုးများတွင် ရှေးဦးပိုင်း၌ မုန့်သည်တဦး ရှိခဲ့သည်။) ထို အခါ စိတ္တသူကြွယ်က ရဟန်းစကား၊ လူစကား ဘာမျှမဟုတ်သည့် ကြက်မ ကျီးမကျ ဩက္ကလိအာဝါဒဖြင့် ပြန်ချေပသဖြင့် အရှင်သုဓမ္မစိတ်ဆိုးပြီး ဘုရားထံသွား လျှောက် ထားသည်။</p> <p>အရှင်သုဓမ္မသည် ဘုရားရှင်၏ ဩဝါဒအရ စိတ္တသူကြွယ်ကို တောင်းပန်ဝန်ချပြီး ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်းမှာပင် တရားပွားများ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>စရိတ်ခံ၍ ဘုရားရှင်ထံခေါ်သော စိတ္တသူကြွယ်</h3> <p>အရှင်သုဓမ္မထေရ် ရဟန္တာဖြစ်ပြီးနောက် စိတ္တသူကြွယ်သည် “ငါကား ဘုရား မဖူး မြော်ရခင်ပင် အနာဂါမ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ယခုဖူးမြော်မှသင့်မည်” ဟုကြံကာ အထည် စားရေရိက္ခာ လှည်း ၅၀၀-ပေါ် တင်စေပြီး “ဘုရားဖူးလိုသူများ လိုက်ကြ ပါ၊ ရိက္ခာတာဝန်ယူပါမည်”ဟု ဖိတ်ခေါ်ပြီး ရဟန်း၊ ယောင်္ကျား၊ မိန်းမ ၅၀၀၊ ဥပါသကာ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး ၅၀၀-ပေါင်း ၂၀၀၀၊ မိမိ၏အခြံအရံ ၁၀၀၀၊ လူ ၃၀၀၀-ဖြင့် ယူဇနာ ၃၀ ခရီးကို တနေ့တယူဇနာ သွားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-243 <hr> စိတ္တသူကြွယ်ဘုရားဖူးထွက်လာကြောင်း နတ်များသိသဖြင့် တယူဇနာတိုင်း၌ ယာယီ စခန်းများ ဖန်ဆင်းကြိုဆိုကြပြီး ဆွမ်း၊ ယာဂု၊ အဖျော်တို့ဖြင့် လိုလေသေးမရှိ ပြုစု ကြသဖြင့် သာဝတ္ထိရောက်သည်အထိ လှည်းပေါ်ပါ ပစ္စည်းများ မသုံးစွဲရပေ။</p> <h3>စိတ္တသူကြွယ်အား သာဝတ္ထိပြည်သားများ ကြိုဆိုကြ</h3> <p>ဘုရားရှင်ကလည်း ရှင်အာနန္ဒာအား စိတ္တသူကြွယ်ရောက်လာမည်၊ တစုံတရာတန်ခိုး ပြာဋိဟာများဖြစ်လိမ့်မည် ဟု မိန့်ကြားထားသဖြင့် သာဝတ္ထိပြည်သူများ စိတ်ဝင်စား ကာ စိတ္တသူကြွယ်ကို တွေ့မြင်ဖို့လမ်းခရီးဝဲယာတွင် လက်ဆောင် ပဏ္ဏာများနှင့် တကွ ကြိုဆိုနေကြသည်၊ စိတ္တသူကြွယ် ဘုရားရှင်၏ ဖဝါးတော် ၂-ဘက်ကို ဆုပ်ကိုင် ရှိခိုးစဉ် အဆင်း ၅-မျိုး နတ်ပန်းမိုးကြီး ရွာချသည်။</p> <p>စိတ္တသူကြွယ်သည် တလလုံး ဘုရားအနီး ဆည်းကပ်၊ သံဃာ အားလုံးကိုလည်း ဆွမ်းခံမကြွစေပဲ ဆွမ်းကပ်သည်၊ လှည်းပေါ်မှ ပစ္စည်းများ မသုံးရပါ၊ နတ် လူများပို့ သောလှူဖွယ်များကိုသာ သုံးစွဲလှူဒါန်းရသည်၊ တလပြည့်၍ ပြန်ခါနီးတွင် ဘုရားရှင် အား “လမ်းမှာ တလ၊ ဤကျောင်းမှာ တလ၊ ၂-လလုံးလုံး တပည့်တော် ယူလာ သော လှူဖွယ်များ မသုံးရပါ။ တနှစ် နေသော်လည်း လိုခွင့်ရမည် မဟုတ်ပါ၊ လှည်း ၅၀၀-မှလှူဖွယ်များ လှူခဲ့လိုပါသည်။ သိမ်းရမည့်နေရာ မိန့်တော်မူပါ”ဟု လျှောက် သဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာမှတဆင့် ညွှန်ပြရာ နေရာလပ်ကျောင်း၌ ချလှူခဲ့ပြီး လှည်းခွံ ချည်းပြန်ခဲ့သည်။</p> <h3>ပူဇော်ခံရမည့် ဂုဏ်အင်္ဂါများ</h3> <p>ထိုအခါ နတ်လူများ စုပြုံလာကြကာ “လှည်းခွံချည်း ပြန်ရမည့်ကံကို စီမံခဲ့ သလော”ဟု မခံနိုင်စကား ပြောကြားကြပြီး ရတနာ ၇-ပါးအပြည့် လှည်း ၅၀၀-၌ တင်ပေးလိုက်ကြသည်၊ အပြန် ခရီးတွင်လည်း အလာကဲ့သို့ တလမ်းလုံး နတ်များက ပြုစုကြသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်အား “ဤစိတ္တသူကြွယ် မြတ်စွာဘုရားထံ လာမှသာ ဤအပူဇော်မျိုး ခံရပါသလော”ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “အခြားနေရာ သွား လျှင်လည်း အပူဇော်ခံရမည်သာ”ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဓမ္မပဒ ပကိဏ္ဏကဝဂ်၌–</p> <p>“၁- လောကီ လောကုတ္တရာသဒ္ဓါ၊ ၂- သီလသိက္ခာ၊ ၃- အရိယာပုဂ္ဂိုလ်အခြံအရံ၊ ၄- ရွှေဥစ္စာ သူတော်ကောင်းဥစ္စာနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ဘယ်အရပ်သွားသွား ရောက် ရာမှာ လူနတ်များက ပူဇော်အပ်သည်”ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-244 </p><hr> <h3>စိတ္တသူကြွယ်ထံ နတ်များညွှန်ကြားလာပုံ</h3> <p>စိတ္တသူကြွယ် ကွယ်လွန်ခါနီး ရောဂါရောက်ချိန် တောတောင်သစ်ပင် ဆေးပင် မြက်ပင် စောင့်နတ်များ စုလာကြပြီး “စကြာမင်းဘဝ တောင့်တပါ”ဟု ဆိုကြရာ သူကြွယ်က “စကြာမင်းအဖြစ်လည်း မမြဲ၊ မခိုင်မာ၊ ပယ်စွန့်၍သာသွားရသည်”ဟုပြန် ပြောလိုက်သည်။ ထိုအသံကိုကြားသော ဆွေမျိုးများက ယောင်ယမ်းသည်ထင်ပြီး “အရှင့်သား၊ သတိထားပါ၊ မယောင်ပါနှင့်”ဟု ပြောဆိုရာ သူကြွယ်က အကြောင်း စုံပြန်ပြောလိုက်သည်၊ ဆွေမျိုးများက “နတ်များ ဘယ်အကျိုးမြင်၍ စကြာမင်း ဘဝ တောင့်တခိုင်းပါသနည်း”ဟု မေးရာ သူကြွယ်က “စိတ္တသူကြွယ်သည် အကျင့် သီလကောင်းသူဖြစ်၍ စကြာမင်းဘဝ တောင့်တလျှင် ရနိုင်ဖို့ သူတို့သန္တာန် အကြံဖြစ် ကြသည်၊ ထို့ကြောင့် တောင့်တခိုင်းသည်”ဟု ဆွေမျိုးများအား ပြန်ပြောရာ ဆွေ မျိုးများက“ထိုသို့ဖြစ်လျှင် ကျွန်ုပ်တို့အားလည်း ဆုံးမပါ”ဟု တောင်းပန်ကြသည်။</p> <h3>စိတ္တသူကြွယ်၏ နောက်ဆုံးတရား</h3> <p>ထိုအခါ စိတ္တသူကြွယ်က “ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် အရဟံ စသော ဂုဏ် ၉-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု ဘုရားရှင်အပေါ် ယုံကြည်မှုပြည့်စုံဖို့၊ တရားတော်သည် သွာက္ခာတတာ စသော ဂုဏ် ၆-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု တရားတော်အပေါ် ယုံကြည်မှု ပြည့်စုံဖို့၊ သံဃာတော်သည် သုပ္ပဋိပ္ပန္နတာ စသောဂုဏ် ၉-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု သံဃာတော် အပေါ် ယုံကြည်မှုပြည့်စုံဖို့၊ အိမ်၌ရှိသော လှူဖွယ်မှန်သမျှ အကျင့်သီလ ရှိသူများနှင့် မခွဲခြားဖို့” နောက်ဆုံးတရား ဟောကြားအားထုတ်စေပြီး ကွယ်လွန်ကာ ဗြဟ္မ ပြည်၌ ဖြစ်တော့သည်။</p> <p>၄။ သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးဖြင့် ပရိသတ်ကို ချီးမြှောက်တတ်သူတို့တွင် ဟတ္ထကအာဠဝက သီတင်းသည်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>ထိုသီတင်းသည်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသားဖြစ်၍ သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးတို့ဖြင့် ချီးမြှောက်ရာ၌ ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် အတိုင်း အာဠဝီမြို့ အာဠဝကမင်းသား ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>မိမိအသက်သာ ငဲ့ကွက်သောဘုရင်</h3> <p>အာဠဝကမင်းကြီး သမင်လိုက်ရန် တောသွားရာ ရသောသမင်ကိုသတ်၍ ထမ်းပြန် လာစဉ် နေပူ၍ ပညောင်ပင်ရိပ် ဝင်နားသည်။ ညောင်ပင်စောင့် အာဠဝကဘီလူးက စားရန်လက်ကိုင်ရာ လွတ်လမ်းရှာသောအားဖြင့် “နေ့စဉ် ယောက်ျားတယောက်နှင့် ထမင်းအိုးတလုံး ပို့ဆက်ပါမည်”ဟု ဝန်ခံစကားဆိုမှ ပြန်ခွင့်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-245 <hr> ထိုကတိအတိုင်း နှောင်အိမ်မှ ယောက်ျားတယောက်စီ ထမင်းအိုးနှင့်အတူ နေ့စဉ်ပို့သည်၊ နှောင်အိမ်လူကုန်သဖြင့် အသက်ကြီးသူများ ဖမ်းပို့ရန်စီရင်သေးသည်၊ တိုင်းပြည်ချောက်ချားမည်စိုး၍ အစီအစဉ်ပျက်ကာ ကလေးငယ်များကိုသာ ပို့ရန်စီစဉ် ပြန်၏၊ ကလေးမိခင်များနှင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်များ တိုင်းတပါးရှောင်နေကြရသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်အပေါ် မည်သူမျှ ကျော်မရ</h3> <p>ကမ္ဘာတသိန်းပါရမီရှင် အာဠဝကမင်းသား၏ ၃-မဂ် ၃-ဖိုလ်ရမည်ကို ဘုရားရှင် မြင်တော်မူ၍ ညနေချမ်း တပါးတည်း အာဠဝကဘီလူး၏ ဗိမာန်တံခါး ကြွသွားပြီး တံခါးစောင့် ဂဒြဘဘီလူးကို ဗိမာန်ဝင်ခွင့်တောင်းရာ “ဘုရားရှင်ဝင်တော်မူပါ၊ ဗိမာန် ရှင်ကိုတော့ ပြောဦးမှသင့်ပါမည်”ဟု လျှောက်ထားပြီး ဟိမဝန္တာ ဘီလူးအစည်းအဝေး တက်နေသော အာဠဝကဘီလူးထံသွားပြောသည်။ ဘုရားရှင်ကား ဘီလူးထိုင်ရာပလ္လင်၌ ထိုင်တော်မူပေပြီ။</p> <p>ထိုအချိန် သာတာဂိရိနှင့် ဟေမဝတဘီလူးများလည်း အာဠဝကဘီလူး ဗိမာန် ပေါ်မှ ဟိမဝန္တာဘီလူးအစည်းအဝေးသွားရာ သွားမရသဖြင့် အကြောင်းကို ဆင်ခြင် ရာတွင် ဘုရားရှင် အာဠဝကဗိမာန်၌ ထိုင်နေသည်ကိုမြင်၍ ဘုရားထံသွား ရှိခိုးပြီးမှ အစည်းအဝေးဆက်သွားသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ကို စစ်ထိုးသော သောတာပန်အလောင်း</h3> <p>“လောက၌ အမြတ်ဆုံးဘုရား ဗိမာန်မှာ သီတင်းသုံးသဖြင့် ဗိမာန်ရှင် အာဠဝက ဘီလူးကုသိုလ်ထူးပေစွ၊ ဘုရားထံသွား တရားနာပါ”ဟု ရောက်ရောက်ချင်း သာတာဂိရိ တို့က ပြောကြားရာ “ဦးပြည်းရဟန်း ငါ့ပလ္လင်မှာ ထိုင်နေသည်ကို ပြောဆိုကြသည်” ဟု ကြံကာ အာဠဝကဘီလူး စိတ်ဆိုးပြီး “ယနေ့ရဟန်းဂေါတမနှင့် ကျွန်ုပ်တိုက်ပွဲဖြစ် မည်၊ ကျွန်ုပ်ဘက်က ကူညီပါ”ဆိုပြီး ညာခြေမြှောက်၍ ယူဇနာ ၆၀ ရှိ တောင်ထွဋ် ကို နင်းရာ ၂-ခြာကွဲသွားသည်။</p> <p>တညလုံး ဘုရားရှင်ကို အာဠဝကတိုက်ခိုက်ရာ အရာမရောက်သဖြင့် ဘုရားထံမှောက် ချဉ်းကပ်ပြီး ပုစ္ဆာ ၈-ချက်မေး၊ ဘုရားရှင်ကဖြေ၊ ဒေသနာအဆုံး အာဠဝက သောတာပန်တည်သည်။</p> <h3>ကိုယ်ပချစ်က အဓိက၊ သားတော်ခဲရာအချိန်</h3> <p>နက်ဖြန် အရုဏ်တက် ကလေးပို့ရန် တမြို့လုံးကလေးရှာကြည့်၊ မရသဖြင့် မင်းကြီးအား လျှောက်ထားရာ “ကူသင့် မယူသင့် ရွေးမနေနှင့်၊ ငါကိုယ်အသက်ရှင်လျှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-246 <hr> သားရမှာပဲ” ဟု မိန့်သဖြင့် မိခင်မိဖုရားကြီး ငိုစဉ်ပင် အာဠဝက မင်းသားကိုယူ၍ ထမင်းအိုးနှင့်အတူ ဘီလူးထံ ပို့ကြသည်။</p> <p>အရိယာဘီလူးသည် ရှက်သဖြင့် မျက်နှာအောက်ချ ထိုင်နေချိန် ဘုရားရှင်က “အာဠဝက၊ သင့်အတွက် ရှက်ဖို့မလို၊ မင်းသားကိုယူပြီး ငါဘုရားလက်ပေါ်ပို့” မိန့်မှ လက်ခံပြီး ဘုရားထံပို့သည်၊ ဘုရားရှင်က ဘီလူးလက်အပ်၊ ဘီလူးက မင်းချင်း များလက် ပြန်ထားသည်၊ ဤသို့ လက်ဆင့်ကမ်း ရောက်ရသောကြောင့် ဟတ္ထက အာဠာဝကမင်းသား အမည်တွင်သည်။</p> <p>မင်းချင်းများလည်း မင်းသားကိုယူကာ အာဠဝကမင်းကြီးထံသွား အကြောင်းစုံ လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ဘေးကင်းလိုလျှင် ဘုရားထံပါဝင်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ဘီလူးကို သပိတ် သင်္ကန်းယူစေပြီး အာဠဝီမြို့ကြွရာ မြို့ရောက်ခါ နီးမှ ဆုတ်ကန်ဆုတ်ကန် ဘီလူးဖြစ်လာသည်။ ဘုရားရှင်က “အာဠဝက၊ သင်ကြောက်နေ သလား” မေးရာ “တပည့်တော်ကြောင့် သူတို့မိဘ သားမယားများ သေရသည်ဆိုပြီး တပည့်တော်ကို ခဲ တုတ်များနှင့် ပစ်မည်စိုး၍ ဆုတ်မိပါကြောင်း” လျှောက်ထား သည်။</p> <p>“ငါဘုရားနှင့်အတူသွားသော သင့်အဖို့ ကြောက်ဖို့မလို၊ ရဲရဲလိုက်ပါ” ဟု မိန့်မှ လိုက်ရာ မြို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း တောအုပ်သို့ အရောက် အကြိုလာသော မင်းနှင့် ပြည်သူ များလည်း ရောက်လာကြရာ ဘုရားရှင် တရားဟောတော်မူသည်၊ ဒေသနာအဆုံး ၈-သောင်း ၄-ထောင် အကျွတ်တရားရကြ၊ ဘီလူးအတွက်လည်း နေရာပေး၍ နှစ်စဉ်ပူဇော်ကြသည်၊ ဘီလူးကလည်း ရဟန်းဖြစ်သဖြင့် ပြည်သူများကို စောင့်ရှောက် သည်။</p> <h3>ပရိသတ်ကို ကျေနပ်အောင် ချီးမြှောက်နည်း</h3> <p>ဟတ္ထကအာဠဝကမင်းသား လူလားမြောက်၍ အရွယ်ရောက်သော် ဘုရားတရား တော် ကြားနာရသဖြင့် အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ အမြဲမပြက် သီတင်းသည် အရိယာ ၅၀၀ ခြံရံသွားလာသည်၊ အာဠဝက၏ ယဉ်ကျေးသော ပရိသတ်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်က “ဤ မျှများသော ပရိသတ်ကို သင်ဘယ်ပုံ ချီးမြှောက်သနည်း” ဟု မေးရာ–</p> <p>၁။ ပေးမှကြိုက်မည့်သူကို ပေးခြင်း၊ ၂။ စကားကို ချိုမှကြိုက်မည့်သူကို ချိုသာ စွာပြောခြင်း၊ ၃။ ကူညီမှ ကြိုက်မည့်သူကို ကိစ္စကြီးငယ်များမှာ ကူညီပေးခြင်း၊ ၄။ အဆင့်တူထားမှ ကြိုက်မည့်သူကို အဆင့်တူထားခြင်းဖြင့် ချီးမြှောက်ပါကြောင်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-247 <hr> ၅။ မွန်မြတ်သောဝတ္ထုကို ပေးလှူသူတို့တွင် သာကီဝင်မင်းမျိုး မဟာနာမ်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>မဟာနာမ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ပဏိတဒါယက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည် သာကီဝင်မင်းသား(အရှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ နောင်တော်) မဟာနာမ် ဖြစ်လာသည်။ ဘုရားရှင်နှင့် တွေ့တွေ့ချင်း သောတာပန် တည်သည်။</p> <h3>ဆဗ္ဗဂ္ဂီတို့ မရအရ အလှူခံကြသည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေရဉ္စာ ဝါဆိုပြီး၍ ဝါကျွတ်ချိန် ကပိလဝတ်ပြည် နိဂြောဓာရုံ သီတင်းသုံးစဉ် ဘုရားထံလာပြီး “ဝေရဉ္စာမှာ သံဃာဆွမ်းဆင်းရဲသည်ဟု ကြားရပါ သည်၊ ၄-လ သံဃာကို လုပ်ကျွေးပါရစေ၊ သံဃာများကိုယ်မှာ ဩဇာသွင်းလိုပါ သည်” လျှောက်ထားကာ မွန်မြတ်သော ဘောဇဉ် စတုမဓူစသည်များဖြင့် ပြုစုသည်၊ နောက်ထပ် ၄-လ ၂-ကြိမ် တနှစ်လုံးပြုစုအပြီး ထိုထက်အလွန်ကိုကား ဘုရားရှင် ဝန်ခံချက် မပေးပေ။</p> <h3>လျှောက်ထားချက်</h3> <p>ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းများ၏ သဒ္ဓါတရားပျက်ဖွယ် အတင်းအကြပ်ပြောဆိုမှုကြောင့် သိက္ခာ ပုဒ်ဖြင့်တားမြစ်ပြီး ဖြစ်၍ လက်မခံပါ။</p> <p>မဟာနာမ်သည် ထိုအချိန်မှစ၍ ရောက်လာသမျှ သံဃာကိုပြုစုသည်၊ မဟာနာမ်၏ ဂုဏ်သတင်းလည်း ထင်ရှားရကား ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။<br> ၆။ နှစ်သက်ဖွယ်ဝတ္ထုကို လှူတတ်သူတို့တွင် ဥဂ္ဂသူကြွယ်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ မနာပ ဒါယက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းသည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဝေသာလီသဌေးသားဖြစ်၍ ငယ်စဉ်က အမည်သီးခြား မထင်ရှားသော်လည်း အရွယ်ရောက်လတ်သော် အလုံးအရပ် တင့်တယ်မြင့်မားသည့် ပြင် ဂုဏ်သတင်းလည်း မြင့်မောက်ထင်ရှား၍ ဥဂ္ဂသဌေးတွင်သည်၊ ဘုရားရှင်နှင့် တွေ့ ကွေ့ချင်းပင် သောတာပန်တည်၍ နောက် အနာဂါမ်အဆင့်အထိ ရောက်လာသည်။</p> <h3>ဥဂ္ဂသဌေး အတွေးအရ ဘုရားရှင်ကြွရသည်</h3> <p>အရွယ်ကြီးလတ်သော် “ငါကြိုက်သမျှ ဘုရားလှူပေအံ့၊ စိတ်ကြိုက်လှူလျှင် စိတ် ကြိုက်ကျိုးရသည်ဟု ဘုရားဟောထားသည်ကို ငါကြားဖူးသည်” ဟု ကြံစည်ပြီး “ငါ့ စိတ်သိ ဘုရားရှင် အိမ်တံခါးဝကြွလာလျှင် ကောင်းမှာပဲ”ဟု ကြံစည်ပြန်ရာ ဘုရားရှင် သိသဖြင့် သံဃာနှင့်တကွ အိမ်တံခါး ထင်ရှားစွာ ရောက်လာတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-248 <hr> သဌေးသည် အတိုင်းထက်အလွန် ဝမ်းမြောက်စွာ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ရသာမျိုးစုံတို့ဖြင့် လုပ်ကျွေးပြီး “စိတ်ကြိုက်လှူလျှင် စိတ်ကြိုက်ကျိုးရ၏ဟု ကြားဖူး ကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် တပည့်တော်ကြိုက်သမျှ လှူအပ်ပြီးဖြစ်ပါစေ” ဟု လျှောက် ထားခွင့်ပြုချက်ယူပြီး ထိုအချိန်မှစပြီး ကောင်းနိုးရာရာ လှူတော့သည်။</p> <h3>သူကြိုက်၍ လှူသော လှူဖွယ်များ</h3> <p>၁။ အင်ကြင်းပွင့်အဆင်းရှိရသာ ခဲဖွယ်၊ ၂။ ဆီးသီးဖြင့်ချက်သော ဝက်သား ဟင်း၊ ၃။ ကံစွန်းရွက်ဆီပြန်ကြော်၊ ၄။ ဟင်းရည်သောက်နှင့် ဒံပေါက်ဆွမ်း၊ ၅။ ကာသိကတိုင်းဖြစ်အဝတ်၊ ၆။ ပလ္လင်မွှေးရှည်ကော်ဇော၊ သားမွေးခင်း ဝံပိုင်ရေ အခင်း၊ မျက်နှာကြက်နီနှင့် အုံးနီ ၂ ဘက်ရှိသောနေရာ၊ တသိန်းကျော်တန် စန္ဒကူ၊ ထိုင်ခုံ အစထား၍ အိပ်ရာနေရာအားလုံးစုပြီး မအပ်သည်ကို ဆိုင်ပို့၊ အပ်သောပစ္စည်း များကို ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ ၅၀၀-အား လှူသည်။</p> <h3>သူများအကြိုက်ပေး ကိုယ်ကြိုက်ရွေးယူ</h3> <p>အလျား ၂-တောင့်ထွာ၊ အနံ တတောင့်ထွာရှိ စန္ဒကူးနှစ်ထိုင်ခုံကို အလှူခံပြီး ပိုင်းဖြတ်ကာ မျက်စဉ်းကြိတ်ရန် စီမံသည်။ အားလုံး အလှူခံပြီး ဘုရားရှင်က “စိတ်ကြိုက် ဝတ္ထုကပ်လှူသူသည် စိတ်ကြိုက်ကျိုးကို မုချရသည်၊ ဖြောင့်မတ်သော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ စိတ်ပါလက်ပါဆန္ဒပါလျက် အဝတ် အိပ်ရာနေရာ၊ စားသောက် ဖွယ် ပစ္စည်းများစွာတို့ကို လှူသူ သူတော်ကောင်းသည် စိတ်ကြိုက်ကျိုးကို မုချရသည်” စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>အနာဂါမ်ဥဂ္ဂသဌေး ကွယ်လွန်သော် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ့ပြည် ရောက်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ ပြည်မှ သာဝတ္ထိ ဇေတဝန်ဘုရားထံတော် ညဉ့်အချိန်လာ၍ ရှိခိုးစဉ် ဘုရားရှင်က “ဥဂ္ဂ ဗြဟ္မာ၊ သင့်အလို ပြည့်စုံရဲ့လော”ဟု လူ့ဘဝကပင် တောင့်တသော အရဟတ္တဖိုလ် ရ-မရ မေးတော်မူရာ ယခုဗြဟ္မာဘဝ အရဟတ္တဖိုလ်ဖြစ်၍ ဥဂ္ဂဗြဟ္မာက “တပည့်တော်အလို အတိုင်း ပြည့်စုံပါသည်”ဟု ပြန်လျှောက်သည်၊ ထို့နောင် ဘုရားရှင်က မနာပဒါယီ လဘတေမနာပံ စသော ၂-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ သံဃာကို လုပ်ကျွေးတတ်သူတို့တွင် ဥဂ္ဂတသဌေးသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သဌေးအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရား လက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်၍ သံဃ ပဋ္ဌာက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ဝဇ္ဇီတိုင်း ဆင်ရွာ သဌေးသား ဥဂ္ဂတ ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-249 <hr> ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ဆင်ရွာ နာဂဝန်ဥယျာဉ်သို့ ဒေသစာရီကြွချီရောက် ရှိချိန် ၇-ရက်ပတ်လုံး ကချေသည်များဖြင့် မူးယစ်သောက်စား ပျော်ပါး နေသော ဥဂ္ဂတသဌေးသည် ဥယျာဉ်သို့အသွား ဘုရားကိုဖူးရလျှင် အားကြီးသော ရှက်ကြောက် စိတ်ဖြင့် ဘုရားအနီးရောက်လျှင် အမူးပျောက်တော့သည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ထံ အနာဂါမ်ဖြစ်သော အရက်သမား</h3> <p>ဘုရားရှင်တရား ကြားနာပြီး အနာဂါမ်တည်သောအခါ ကချေသည်များချမ်းသာ သလို သွားခိုင်းပြီး သံဃာအားသာ လှူဒါန်းပြုစုနေသည်၊ ညဉ့်အချိန် နတ်များလာ ပြီး “ဤ ရဟန်းကား ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးရ ရဟန္တာ၊ ဤရဟန်းကား အဘိညာဉ် ၆-ပါးရ ရဟန္တာ၊ ဤရဟန်းကား သီလရှိသူ၊ ဤရဟန်းကား သီလမရှိသူ” ဟု သဌေးအား လာပြောကြသော်လည်း ဒုဿီလတို့အတွက် သဒ္ဓါမပျက်ပဲ လှူဖွယ်ကို သီလဝန္တ ဒုဿီလ မခွဲခြား တန်းတူပင် သံဃာ့ဂုဏ်သိ၍ လှူသည်။ ဘုရားထံ သွားလျှင်လည်း ဒုဿီလ အပြစ်မပြောပဲ သီလဝန္တတို့၏ ဂုဏ်ကိုသာ ချီးကျူးလျှောက်ထားသည်။</p> <p>(အထက် ဝေသာလီ ဥဂ္ဂ၊ ယခုဆင်ရွာ ဥဂ္ဂတ-သဌေး ၂-ဦးလုံး အံ့ဖွယ် ၈- ပါးစီ ရှိကြသည်၊ အင်္ဂုတ္တိုရ် အဋ္ဌကနိပါတ်၌ တွေ့ရလတ္တံ့ ။)</p> <h3>၈။ သာသနာ၌ သက်ဝင်၍ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုသူတို့တွင် သူရမ္ဗဋ္ဌသဌေးသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သဌေးအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ အဝေစ္စ ပသန္နဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သူရမ္ဗဋ္ဌသဌေးဖြစ်လာပြီး သာသနာပ တိတ္ထိများကို လှူ ဒါန်းပြုစု ကိုးကွယ်သည်။</p> <p>သဌေး၏သောတာပန်ဖြစ်ကြောင်း ရှေးကောင်းမှုကိုမြင်၍အိမ်တံခါးသို့ ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံကြွလာရာ “မြတ်သောမင်းမျိုးဖြစ်၍ ထင်လည်း ထင်ရှားသော ရဟန်းဂေါတမ ထံ မသွားလျှင်မသင့်”ဟု ကြံပြီး ရှိခိုး၍ သပိတ်ယူကာ အိမ်တွင်းပင့် ဆွမ်းကပ်သည်၊ စရိုက်နှင့်လျော်သောတရားကို ဟောကြား၊ သောတာပန်တည်ပြီးမှ ဘုရားရှင်ကျောင်း ပြန်သည်။</p> <h3>မာရ်နတ်သရမ်း အကဲစမ်းခြင်း</h3> <p>“ဤသဌေးကား ငါတို့ဘက်သားဖြစ်သည်၊ ယနေ့သူ့အိမ်ဘုရားကြွသည်၊ တရားနာ၍ အရိယာဖြစ်ပြီလော၊ ငါ့ပိုင်နက်မှ လွတ်မလွတ် သိအောင်ပြုမည်” ဟု မာရ်နတ်ကြံကာ ဘုရားရှင်နှင့် ပုံတူဖန်ဆင်းပြီး သဌေးအိမ် တံခါး ရပ်တည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-250 <hr> “ဘုရားရှင် ကြွလာပြန်ပြီ”ဟု သဌေးကြား၍ “ဘုရားရှင်များ အကြောင်းမဲ့ ကြွရိုး မရှိ၊ ဘာ့ကြောင့်ပါလိမ့်”ဟု ဘုရားအမှတ်ဖြင့် လျင်မြန်စွာ မာရ်နတ်ထံသွား ရှိခိုး၍ အကြောင်းကို မေးလျှောက်သည်၊ ဘုရားဟန်ဆောင်သော မာရ်နတ်ကား “တရား တခု မဆင်ခြင်ပဲ ခန္ဓာငါးပါးလုံး အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တဟု ငါဘုရား အဟော များခဲ့ သည်၊ အမှန်မှာ ခန္ဓာ ၅-ပါးလုံး အနိစ္စစသည်မဟုတ်ကြ၊ မြဲကြ၊ ခိုင်ကြ အခါခပ်သိမ်း တည်ကြသော အချို့ ခန္ဓာများ ရှိကြသေးသည်” ဟု အမှားပြင် တရားဟောကြား လိုက်သည်။</p> <h3>အရိယာများကို မာရ်နတ်မလှည့်ပတ်နိုင်</h3> <p>ဤစကားသည် အလွန်ဝန်လေး၍ အရေးကြီးလှသည်၊ မဆင်ခြင်ပဲ ဘုရားရှင်များ ဟောကြားသည် မရှိ၊ မာရ်နတ်သည် ဘုရား၏ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်လေတော့ဤသူမာရ်နတ် ဖြစ်ရမည်”ဟု သဌေးသည် ကြံစည်ပြီး“သင်မာရ်နတ်ဖြစ်ရမည်”ဟု တိုက်ရိုက်မေးလိုက်ရာ အရိယာတို့၏ စကားသည် မာရ်နတ် အဖို့ ပုဆိန်နှင့် ပေါက်သလို ဖြစ်ရကား ဟန် မဆောင်နိုင်တော့ပဲ “မာရ်နတ်ပါ”ဟု ဝန်ခံရတော့သည်။</p> <p>“သင့်လို မာရ်နတ် ရာထောင်သော်လည်း ငါ့သဒ္ဓါကို လာ၍ မလှုပ်စွမ်းနိုင်၊ ငါ့ အား ဘုရားဟောခဲ့သည်မှာ “သင်္ခါရအားလုံး အနိစ္စ”ဟု သောတာပတ္တိ မဂ်အထိ သိစေပြီး ဟောခဲ့သည်၊ ငါ့အိမ်တံခါး သင်မရပ်လာလင့်”ဟု လက်ဖျစ်တီးလိုက်ရာ မာရ်နတ်သည် မနေနိုင်တော့ပဲ ပျောက်ကွယ်သွားသည်။</p> <p>သဌေးသည် ညနေချမ်း ဘုရားထံသွား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားသည်။ ထိုဖြစ် ရပ်ကို အကြောင်းပြု၍ ယင်းဧတဒဂ်ချီးမြှင့်ခံရသည်။</p> <h3>၉။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ကြည်ညိုသူတို့တွင် အဘယမင်းသား၏ မွေးစားသား ဇီဝကသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ဆရာဇီဝက အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ပုဂ္ဂလပ္ပသာဒ ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကိုအားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အဘယမင်းသားကို စွဲ၍ သာလဝတီပြည့်တန် ဆာမ၏ သားဖြစ်လာသည်။</p> <h3>သွေးပြော၍ သားဖြစ်သော ဇီဝက</h3> <p>ပြည့်တန်ဆာမများ ထုံးတမ်းအရ သမီးမွေးလျှင် ကျွေးမွေးသုတ်သင်၊ သားမွေး လျှင် စွန့်ပစ်မြဲ ဖြစ်ရကား သားငယ်ကို စကောစုတ်ဖြင့် အမှိုက်ပုံ၌ ပစ်ထားလိုက်သည်၊ ခမည်းတော် ဗိမ္ဗိသာရမင်းထံ အခစားသွားသော အဘယမင်းသားသည် “ကျီးများ ဝိုင်းအုံနေရာ” ကို မြင်၍ မင်းချင်းများအား စေလွှတ်ကြည့်စေသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-251 <hr> “ဖွားစ ကလေးငယ်ပါ၊ အသက်ရှင်ပါသေးသည်”ဟု မင်းချင်းများက တင်ပြသဖြင့် မွေးမြူဖို့ နန်းတွင်းပို့စေသည်၊ “အသက်ရှင်သေးသည်”ဟူသော စကားအရ ဇီဝက အဘယမင်းသား၏ မွေးစားသားဖြစ်၍ ကောမာရဘစ္စ အမည်ရသည်။</p> <h3>ဆရာဇီဝက သမားခ ရပုံ</h3> <p>၁၆-နှစ်သားတွင် တက္ကသိုလ်မှ ဆေးသိပ္ပံသင်တန်း ပြီးဆုံး၍ ခမည်းတော် ဗိမ္ဗိသာရ မင်းကြီး၏ သမားတော်ဖြစ်လာသည်၊ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်း ရောဂါကို ပျောက်အောင် ကုသရာ ဆန်လှည်းအစီး ၅၀၀၊ ငွေတသောင်း ၆-ထောင်၊ အရံပုဆိုး တထောင်နှင့် အတူ တန်ဖိုးအနဂ္ဃထိုက်သည့် သိဝိတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးအစုံကို သမားတော်ခ ရခဲ့သည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဂိဇ္ဈကုဋ် တောင်ပေါ်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေသော ဘုရားရှင်၏ ဒေါသမလ ဓာတ်အားကြီးသော ကိုယ်တော်၌ သိမ်မွေ့သော ဝမ်းလားဆေးကို ဆက်ကပ်ယင်း “ဘုရားရှင်အတွက် ပစ္စည်း ၄-ပါးလုံး ငါ့ဥစ္စာချည့် ဖြစ်ပါစေ”ဟု ကြံစည်ပြီး မိမိပိုင် သရက်ဥယျာဉ်၌ ဘုရားရှင်ကို သီတင်းသုံးစေကာ ဆေးဝါးလည်း ကုသပေးလျက် သိဝိတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးအစုံကို ကိုယ်တော်တိုင် ဝတ်ရုံဖို့ လျှောက်ထား ဆက်ကပ် သံဃာအားလည်း ပုဆိုးတကောင်စီ လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>၁၀။ ငါဘုရားနှင့် အကျွမ်းဝင်သော စကားကို ဆိုသူတို့တွင် နကုလပိတု သူကြွယ် သည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ဝိဿာသက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းသည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြို့ သဌေးသား နကုလပိတု ဖြစ်လာ သည်၊ သား နကုလ၏ အမည်ကို စွဲ၍ ဖခင်ကို နကုလပိတု၊ မိခင်ကို နကုလမာတာဟု ခေါ်တွင်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သံဃာများနှင့် ဒေသစာရီ ကြွချီ၍ (မြို့တည်၊ မိကျောင်းမည်သောကြောင့်)သုသုမာရဂိရမြို့(ဘေသကဠာ ဘီလူးမ အုပ်စိုးသောကြောင့်) ဘေသကဠတော ၌ ရောက်ရှိ သီတင်းသုံးစဉ် နကုလပိတု သဌေးကြီး ဇနီးမောင်နှံသည် မြို့သားများနှင့် အတူ ဘုရားထံ ရောက်လာကြသည်။</p> <h3>ဘဝ ၂-ထောင် သံယောဇဉ်နှောင်</h3> <p>သဌေးကြီး ဇနီးမောင်နှံသည် ဘုရားရှင်ကို မြင်မြင်ချင်း “ငါတို့သားကြီး”ဟူသော အမှတ်ဖြင့် ဘုရားခြေတော်ရင်း ဝပ်ပြီး “ယခုလောက် ကြာအောင် ခမည်းတော်<br> <br>စာမျက်နှာ-252 <hr> မယ်တော်တို့ကို ပစ်ထားပြီး သားကြီး ဘယ်များ သွားနေသနည်း”ဟု လျှောက် ထားကြသည်။</p> <p>နကုလပိတုသည် ဘဝ ၅၀၀-ဘုရားရှင်၏ ခမည်းတော်၊ ဘဝ ၅၀၀-ဘထွေး၊ ဘဝ ၅၀၀-ဘကြီး၊ ဘဝ ၅၀၀-ဦးကြီး ဦးလေးတော်စပ်ခဲ့သည်။ နကုလမာတာသည်လည်း ဘဝ ၅၀၀-မယ်တော်၊ ဘဝ ၅၀၀-မိထွေး(အမေ့ညီမ) ဘဝ ၅၀၀-မိကြီး၊ ဘဝ ၅၀၀-အရီးကြီး အရီးလေး (အဖေနှမ) တော်စပ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ရင်းနှီး ချစ် ကျွမ်းဝင်ကြသည်။</p> <h3>ရင်းနှီးသည့်အလျောက် ရှက်ကြောက်ကင်းပုံ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ယင်းမောင်နှံတို့ စိတ်ကျေနပ်အောင် ခွင့်ပြုပြီး ကျေနပ်မှ အလို အာသယကို သိကာ တရားဟောတော်မူရာတွင် ၂-ဦးလုံး သောတာပန် တည်သွားကြသည်။ ဇနီးမောင်နှံ အရွယ်ကြီးချိန် နောက်တခေါက် ဘုရားရှင် အရောက်တွင် နောက်နေ့ သံဃာများနှင့်တကွ ဘုရားရှင်အား ဆွမ်းကပ်ပြီး နကုလပိတုသဌေးကြီးက ဘုရားရှင် အား--</p> <p>“မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်ငယ်စဉ် ငယ်ရွယ်သူ နကုလ မာတာကို လက်ထပ်ခဲ့စဉ် ကစ၍ စိတ်ဖြင့်လည်းလွန်၍ ကျင့်မိသည်ဟု မသိဖူးပါ၊ ကိုယ်ဖြင့်ကား ဆိုဖို့မရှိတော့ပါ၊ မြတ်စွာဘုရား၊ ယခုဘဝရော နောက်ဘဝပါ တပည့်တော်တို့ အချင်းချင်း မြင်နေချင် ကြပါသည်”ဟု လျှောက်ထားရာ နကုလမာတာ သဌေးကတော်ကြီးကလည်း အလားတူ ပင် အားကျမခံ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <h3>သံသရာမှာမခွဲ နိဗ္ဗာန်ထိ တွဲလိုကြလျှင်</h3> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က သဌေးကြီးဇနီးမောင်နှံတို့ကို “ယခုဘဝရော နောင်ဘဝပါ အချင်းချင်း မြင်နေချင်ကြလျှင် ၂-ဦးလုံး သဒ္ဓါ သီလ စာဂ ပညာ တူကြရမည်”ဟု မိန့် တော်မူပြီး ဥဘော သဒ္ဓါ ဝဒညူစစသော ၃-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၇။ သတ္တမဝဂ်</h3> <p>၁။ ရဟန်းတို့၊ ရှေးဦးဆုံးကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်း သရဏဂုံသို့ ရောက်သူ ဥပါသိ ကာမတို့တွင် သေနိယသဌေးသမီး သုဇာတာသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>သုဇာတာအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ပထမ သရဏဂမနဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆု တောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ ဥရုဝေဠတောအနီး သေနာနိဂုံး သေနိယသဌေး သမီး သုဇာတာဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-253 <hr> စိတ်ကြိုက်လင်ရ နတ်မသည်ထင်</p> <p>အရွယ်ရောက်သော် “အမျိုးတူယောက်ျားရ ပထမဆုံးသား မွေးရလျှင် နှစ်စဉ် ဗလိနတ်စာပူဇော်ပါမည်”ဟု ညောင်ပင်စောင့်နတ်ကို တိုင်တည် ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ယင်းဆုတောင်းပြည့်၍ ပူဇော်ခဲ့ရာ သားဦးယသ သည်ပင် အိမ်ထောင်ကျ၊ နှစ်ပေါင်း ၂၀-ကျော်မျှ ကြာခဲ့ပေပြီ။</p> <p>သုဇာတာသဌေးကတော်ကြီးသည် ဘုရားလောင်း ဒုက္ကရစရိယာကျင့်၍ ၆-နှစ်ပြည့် သော မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့ သန်းခေါင်ကျော်တွင် အစေခံ များနှင့် နွားနို့ညှစ်သည်၊ သားငယ်များသည် မိခင်နွားမကြီး နို့တိုင်နား ဒီနေ့မကပ် ကြပါ၊ နို့ညှစ်ခွက် နို့တိုင်နားရောက်လျှင် မညှစ်ပဲနို့ရည်များယိုကျလာသည်။ ထို အံ့ဖွယ်ကိုမြင်၍ သုဇာတာကိုယ်တိုင် နို့ရည်ခံပြီး မီးမွှေးကာ နို့ဆွမ်းချက်သည်။</p> <h3>ဃနာနို့ဆွမ်း၌ အမျိုးမျိုးသောအံ့ဖွယ်</h3> <p>ဃနာဆွမ်းကျိုစဉ် အမြှုပ်ကြီးများ လက်ယာရစ်လည်သော်လည်း အပြင်မကျပေ။ မဟာ ဗြဟ္မာထီးမိုး၍ လောကပါလနတ်မင်း ၄-ဦး သန်လျက်ကိုင်စောင့်သည်၊ သိကြားမင်း မီးထိုး၍ ၄-ကျွန်းလုံးရှိ ဩဇာများကို အိုးတွင်းသို့ နတ်များသွင်းကြသည်၊ သုဇာတာ သည် ကျွန်မပုဏ္ဏာအား အံ့ဖွယ်များခေါ်ပြပြီး “ငါတို့ညောင်စောင့်နတ် ယနေ့အလွန် စိတ်ကြည်နေသည်၊ နတ်မင်းနေရာ ညောင်ပင်ကို လျင်မြန်စွာ သုတ်သင်ချေပါ”ဟု ခိုင်း လိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားလောင်းသည် လပြည့်နေ့နံနက်စောစောပင် ညောင်ပင်ရင်း၌ ဆွမ်းခံချိန်ကို ဆိုင်းနေရာ နေရာပြင်လာသော ကျွန်မပုဏ္ဏာမြင်သဖြင့် အိမ်ပြန်ပြီး “ညောင်စောင့် နတ်မင်းဆင်း၍ ညောင်ပင်ရင်းထိုင်နေပါသည်”ဟု သုဇာတာအား တင်ပြရာ “သင့် စကားမှန်လျှင် ကျွန်အဖြစ်မှနုတ်မည်”ဟု ပြောဆိုပြီး ဝတ်စားတန်ဆာဆင်ကာ တသိန်း တန် ရွှေခွက်၌ ဃနာနို့ဆွမ်းထည့်၊ အခြားရွှေခွက်ဖြင့်ဖုံး၊ ပိတ်ဖြူပတ်ကာ နံ့သာပန်းဆိုင်း များဆွဲ ကိုယ်တိုင်ရွက်သွားသည်။</p> <h3>ဘုရားလောင်းကို နတ်မင်းထင်သော သုဇာတာ</h3> <p>ဘုရားလောင်းမြင်လျှင် ဝမ်းသာအားရ ရွှေခွက်ဖွင့်ပြီး ရွှေခွက်ပါ ဆွမ်းကို အလောင်းတော်လက် ဆက်ကပ်သည်၊ “ကျွန်ုပ်ဆန္ဒပြည့်ဝသလို အရှင်တို့လည်း ပြည့်ဝ ပါစေ”ဟု ဆုတောင်းပြန်သွားသည်။ အလောင်းတော်သည် နေရဉ္စရာ မြစ်ဆိပ်သွား ရေချိုးပြီးမှ ဆွမ်း ၄၉- လုတ် ဘုဉ်းပေးပြီး ရွှေခွက်ကို မြစ်ကြောင်း မျှောလိုက်သည်။</p> <p>ထို့နောင် မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်သို့ သက်ရောက်တော်မူကာ သဗ္ဗညု ဘုရားဖြစ်တော် မူ၍ မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်အနီး၌ပင် သတ္တ သတ္တာဟ စံတော်မူပြီးမှ မိဂဒါဝုန်ကြွ၊ ဓမ္မ<br> <br>စာမျက်နှာ-254 <hr> စကြာတရား ဟောကြားတော်မူသည်၊ ထို့နောင် ရှေးဦးဆုံးဆွမ်းအမ၊ သုဇာတာသဌေး ကတော်ကြီး၏ သားယသ၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကိုမြင်၍ သစ်ပင်ရင်းတခုသို့ ကြွလာထိုင် နေတော်မူသည်။</p> <p>ယသ သဌေးသားသည် ထိုညဉ့်အချိန်က မောင်းမဆောင်ကိုမြင် သံဝေဂထင်ကာ “ခန္ဓာကိုယ်ကို ကိလေသာများ ထိပါး ညှဉ်းဆဲနှိပ်စက်အပ်စွတကား”ဟု ညည်းတွား ပြီး အိမ်မှထွက်လာရာ မြို့ပြင်ပ ဘုရားထံရောက်သွားသည်။ တရားနာရသဖြင့် အနာ ဂါမ် တည်သွားသည်။</p> <p>ယသ၏ဖခင်သဌေးကြီးသည် သားရှာသွားရာ ဘုရားထံတော်ရောက်ပြီး သားသတင်း မေးသည်တွင် ဘုရားရှင်က ယသကို တန်ခိုးဖြင့် ကွယ်ထားပြီး တရားဟောသည်၊ တရား အဆုံး ဖခင်ကြီးသောတာပန်တည်၍ လုလင်ယသရဟန္တာဖြစ် ဧဟိဘိက္ခုဖြစ်သည်၊ အိမ်ပင့် ဆွမ်းကပ်ပြီး၍ ဘုရားရှင် တရားဟောသောအခါ ယသ မယ်တော် သုဇာတာသဌေး ကတော်ကြီး၊ ယသ၏ ဇနီးဟောင်းတို့ သောတာပန်တည်ကြ၊ တေဝါစိက သရဏဂုံ လည်း ယူကြသည်။</p> <h3>၂။ လှူဒါန်းခြင်း၌ မွေ့လျော်သူတို့တွင် မိဂါရသဌေး၏ အမိအရာ၌တည်သော ဝိသာခါသည် အပြတ်ဆုံး။</h3> <p>ဝိသာခါအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ဒါယိကာဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကဿပဘုရားလက်ထက် ကာသိတိုင်းရှင် ကိကိမင်းကြီး သမီးတော် ၇-ဖော်တွင် အငယ်ဆုံး သံဃဒါသီဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <h3>၇-နှစ်က သောတာပန်ဖြစ်သော ဝိသာခါ</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် အင်္ဂတိုင်း ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေးကြီး၏သား ဓနဉ္စယ၊ ချွေးမ သုမနဒေဝီတို့၏သမီး ဝိသာခါဖြစ်လာသည်၊ သေလပုဏ္ဏားနှင့် ဝေနေယျများ၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကိုမြင်၍ ဘုရားရှင် ဘဒ္ဒိယမြို့ ကြွလာစဉ် အဘိုး၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အဖော် ၅၀၀-နှင့် သွားကြိုတရားနာရ၍ ၇-နှစ်အရွယ်ကပင် သောတာပန်တည်ခဲ့သည်။</p> <h3>ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘုန်းကံရှင် ၅-ဦး</h3> <p>မေဏ္ဍကသဌေး၊ သဌေးကတော် စန္ဒပဒုမာ၊ သားဓနဉ္စယ၊ ချွေးမ သုမနဒေဝီ၊ ကျွန်ပုဏ္ဏတို့ ၅-ဦးတွင် မေဏ္ဍကသဌေးကြီးသည် ဘုန်းကံကိုသိလို၍ စပါးကျီ ၁၂၅၀-<br> <br>စာမျက်နှာ-255 <hr> တို့ကို ရှင်းလင်းစေပြီး ဦးခေါင်းဆေးကာ တံခါးဝထိုင်ပြီး ကောင်းကင်ကို ကြည့်ရာ၊ သလေးနီစပါးမိုးကြီး ရွာချ၍ ကျီအားလုံး ပြည့်လျက်သား ဖြစ်ကြရသည်။</p> <h3>ဘုန်းကံရှိပုံနှင့် စန္ဒပဒုမာမည်ပုံ</h3> <p>သင်တို့ကျန် ၄-ဦး၏ ဘုန်းကံကိုလည်း စမ်းကြပါဟု သဌေးကြီးခိုင်းသဖြင့် သဌေးကတော်ကြီးသည် ဝတ်စားဆင်ကာ လူများရှေ့မှာပင် ဆန်တပြည် ခြင်ချက်ပြီး တံခါးမုခ်၌ထိုင် ရွှေယောက်မကိုင်ကာ “ထမင်းလိုသူများ လာယူကြ”ဟု ကြွေးကြော် ပြီး လာသမျှ ခွက်ပြည့်ပေးသော်လည်း ခပ်ရာသာထင်သည်၊ အရာမယွင်းပေ။</p> <p>သူမကားရှေးဘုရားရှင်များလက်ထက် သံဃာအား ဝဲလက်ဖြင့် ဆွမ်းဇလုံကိုင် ယာလက်ဖြင့် ဇွန်းအပြည့် ခပ်လောင်းခဲ့သည်၊ ထို့ကြောင့် ဝဲလက်ဝါးအပြည့် ပဒုမ္မာ ကြာ လက္ခဏာ၊ ယာလက်ဖဝါးအပြည့် လဝန်းလက္ခဏာ အရေးအသား ပါရှိသည်။ ရေစစ် စစ်လှူကာ လှည့်လည်သွားလာခဲ့သဖြင့် ယာခြေဖဝါး လဝန်း၊ ဝဲခြေဖဝါး ပဒုမ္မာကြာ အရေးအသားထင်ရှား၍ စန္ဒပဒုမာ မှည့်ခေါ်ကြသည်။</p> <h3>ရိက္ခာမှန်သမျှ သဌေးအိမ်မှရ</h3> <p>သားဖြစ်သူ ဓနဉ္စယသည်လည်း ဦးခေါင်းဆေးပြီး အသပြာ ထောင်အိတ် ယူကာ ငွေလို၍ လာသူမှန်သမျှ ခွက်ပြည့်ထည့်ပေးသော်လည်း ကျပ်တထောင် ရှိမြဲပင်တည်း၊ ချွေးမ သုမနဒေဝီကမူ ဆင်ယင်ဝတ်စား စပါးတောင်းကိုင် လင်းပြင်ထိုင်ပြီး မျိုးရိက္ခာ လိုသူများ ခွက်ပြည့်ပေးသည်၊ တောင်းမလျှော့ပေ။</p> <p>ကျွန်ယုံ မောင်ပုဏ္ဏသည်လည်း ကျွန်ဝတ်စုံဆင်ကာ ရွှေထမ်းပိုး၌ ရွှေချည်ကြိုးငင် နွားများကိုဆင်ပြီး ရွှေနှင်တံကိုင်ထွန်ရာ ဝဲယာထွန်ရေး ၃-ကြောင်းစီ ဗဟိုတကြောင်း၊ ပေါင်း ၇-ကြောင်းထွန်ပြီး ဖြစ်သည်၊ ဇမ္ဗူဒီပတကျွန်းလုံးရှိ လူများ ထမင်းရိက္ခာ ရွှေ၊ ငွေများကို မေဏ္ဍကသဌေးကြီးအိမ်မှသာ ယူကြရသည်။</p> <h3>ရာဇဂြိုဟ် သဌေးကြီး ၅-ဦး</h3> <p>ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးပိုင်နယ် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ ဤ မေဏ္ဍကသဌေးကြီးမှတပါး ဇောတိက ဇဋိလ၊ ပုဏ္ဏ၊ ကာကဝလိယ ဟု သဌေးကြီး ၄-ဦးလည်း ရှိသေးရာ ၅-ဦးလုံးပင် အမိတဘောဂ ပြည့်ဝစုံလင် သုံးစွဲမကုန်သော စည်းစိမ်ရှင်များ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘုရားရှင်ကြွလာကြောင်း မေဏ္ဍကသဌေးကြီး ကြားရလျှင် မြေး ဝိသာခါကိုခေါ်၍ အဖော် ၅၀၀-နှင့်အတူ ရထား ၅၀၀-စီးပြီး ဘုရားကြိုခိုင်း သည်၊ ဝိသာခါလည်း အဖော်များနှင့်အတူ ကြိုဆိုရှိခိုးနေစဉ် စရိုက်နှင့် လျော်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-256 <hr> တရားတော်ကို ကြားနာရ၊ သောတာပန်တည်ကြသည်။ နောက်ရောက်လာသော မေဏ္ဍကသဌေးကြီးသည်လည်း ဘုရားတရားနာကြား သောတာပန်တည်သဖြင့် နောက် နေ့မှစ၍ ၁၅-ရက်လုံး ဆွမ်းကပ်သည်၊ ချွတ်ရမည့်သူကုန်လျှင် ဘဒ္ဒိယမြို့မှ ဘုရားရှင် ပြန်ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>သဌေးလိုချင်သော ကောသလဘုရင်</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည်၌ အမိတဘောဂ သဌေးကြီး တဦးမျှမရှိသဖြင့် ပသေနဒီ ကောသလ မင်းသည် ဗိမ္ဗိသာရမင်းထံ သဌေးတောင်းရာ ဗိမ္ဗိသာရမင်းသည် အမတ်များနှင့် တိုင်ပင်ပြီး မေဏ္ဍကသဌေးသား ဓနဉ္စယသဌေး မိသားစုကို တောင်းပန်ပို့လွှတ်သည်၊ မင်း ၂ ပါးကား မောင်လှယ် နှမလှယ်ဖြစ်၏။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းသည် သဌေးကြီးများကို မတုန်လှုပ် စေနိုင်သဖြင့် သားမိသားစုကိုသာ တောင်းပန်ပြီး ကောသလမင်းနှင့်အတူ ထည့်လိုက်ရသည်။</p> <p>ဓနဉ္စယသည် ဘဒ္ဒိယမှပြောင်းလာရာ သသာဝတ္ထိရောက်မီ ၇-ယူဇနာအကွာ အနေ အထိုင် ချမ်းသာမည့်နေရာသို့ရောက်လျှင် “ဤနေရာ အရှင်ကောသလမင်းကြီး နေရာ ဖြစ်လျှင် အရှင်မင်းကြီးထံ ခွင့်ပန်ပြီး နေပါရစေ။ အခြံအရံများသော ကျွန်ုပ်အဖို့ သာဝတ္ထိမြို့ကား နေရာကျဉ်းပါသည်” ခွင့်ပန်ရာ မင်းကြီးခွင့်ပြုပြီး မြို့သစ်တည်ပေး သည်၊ ကိုယ်တိုင်ပင် နေရာအရပ် ယူအပ်လေသောကြောင့် သာကေတမြို့ တွင်သည်။</p> <h3>သားအတွက် ချွေးမရှာသော မိဂါရ</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည်၌ မိဂါရသဌေးသား ပုဏ္ဏဝဍ္ဎနလုလင် အရွယ်ရောက်လာရာ သား အတွက် ချွေးမရှာရန် လိမ္မာသော ယောက်ျားများကို မိဂါရသဌေး စေလွှတ်သည်၊ သာဝတ္ထိပြည်မှာ မတွေ့သဖြင့် သာကေတမြို့ ဆက်ထွက်ကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် ရံရွေ ၅၀၀-နှင့်အတူ မြို့ပြင်ရေကန်ကြီးသို့ရေကစားသွားခိုက် သာကေ တမြို့တွင်း ချွေးမလောင်းမတွေ့၍ မြို့ပြင်ထွက်လာသော ချွေးမရှာအဖွဲ့နှင့်ဆုံ ကြသည်၊ ထိုအချိန် မိုးကြီးရွာလာသဖြင့် မိုးစိုမည်စိုး၍ ရံရွေ ၅၀၀ အပြေးသွား၍ ဇရပ်သို့ ဝင်ကြသော်လည်း ဝိသာခါကား မိုးကိုပဓာနမထား ဖြည်းဖြည်းသာ ဇရပ် တွင်းဝင်သည်။</p> <h3>ဝိသာခါ၏သဘော ကြားလို၍ ပြောင်လှောင်ခြင်း</h3> <p>ချွေးမရှာအဖွဲ့သည် ဝိသာခါကို မြင်ရလျှင် “အေး၊ လူများတွင် ဤသမီး ငယ်သာ အသာဆုံးဖြစ်ရာသည်၊ ရုပ်အဆင်းမြင်ရပေပြီ၊ စကားပြောကြည့်လျှင် နှုတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-257 <hr> သံချို မချို သိနိုင်မည်”ဟု ကြံကာ ဝိသာခါအား “သမီးက အဖွားကြီးလို သွားနေ ပါတကား”ဟု စလိုက်ရာ “ဘာကိုမြင်လို့ ဖခင်တို့ ဆိုကြပါသလဲ”ဟု ဝိသာခါက ပြန်မေးလိုက်သည်။</p> <p>ချွေးမရှာ လူကြီးများက“သမီးအဖော်တွေ မိုးရေကြောင့် အပြေးသွား ဇရပ်တွင်း ဝင်နားကြသည်။ သမီးကမူ ဘာမျှမထူးခြား အဝတ်ကိုလည်း မလေးစားပါ၊ အကယ်၍ ဆင်မြင်း လိုက်လာလျှင်လည်း ဤပုံစံပဲ သွားမှာလား”ဟု မေးရာ “သမီးတို့မှာ အဝတ် ရလွယ်ပါသည်၊ အရွယ်ရောက်သော မိန်းကလေးများသည် ရောင်းကုန်နှင့် တူရာ ပြေး သွား၍ မတော်တဆ လက်ခြေအင်္ဂါ ချို့တဲ့သွားပါလျှင် ယောက်ျားများရွံစရာဖြစ်၍ သမီးဖြည်းဖြည်း လာခဲ့ပါသည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <h3>ဝိသာခါကို ချွေးမလောင်း ရွေးချယ်</h3> <p>လူကြီးများသည် “ဤဇမ္ဗူဒိပ် မြေအပြင်မှာ ဤသမီးနှင့်တူသူမရှိ၊ ရုပ်လှသလောက် စကားလည်း ချိုသာသည်၊ အကြောင်း ဟုတ် မဟုတ်ကိုလည်းသိ၍ ပြောသည်” ကြံကာ ဝိသာခါအပေါ် ပန်းကုံးပစ်တင်လိုက်ကြသည်၊ ထိုအခါ ဝိသာခါသည် “ငါကား ယခု အသိမ်းခံရသူ ဖြစ်ပြီ”ဟုကြံကာ ယဉ်ကျေးစွာ ထိုနေရာမြေ၌ ထိုင်လိုက်စဉ် လူကြီးများက ကန့်လန့်ကာ ကာလိုက်ကြသည်၊ ကာရံ၍ လုံခြုံမှ ကျွန်မများနှင့် အတူ အိမ်သား လူကြီးများပါ လိုက်ကြသည်။</p> <p>ဓနဉ္စယ သဌေးကြီးက မေးသဖြင့် လူကြီးများက “သာဝတ္ထိပြည် မိဂါရသဌေး ကြီး၏လူကြီးများဖြစ်ကြောင်း၊ သမီးရှိသည်ကြား၍ စေ့စပ်ဖို့စေလွှတ်လိုက်ပါကြောင်း” ပြောဆိုရာ “စည်းစိမ်ဥစ္စာ မတူပေမယ့် အမျိုးဇာတ်တူသည်၊ ၂-မျိုးစုံတူဖို့ကား ခဲယဉ်း ၏၊ မောင်တို့သဌေးအား လက်ခံကြောင်း ပြောကြားပါ”ဟု ဆို၍ ပြန်လွှတ်သည်။</p> <p>လူကြီးများသည် သာဝတ္ထိပြည်ပြန် မိဂါရသဌေးကြီးထံ အကြောင်းစုံ ပြောကြားရာ ဝမ်းသာစွာဖြင့် ဓနဉ္စယထံ “သမီးတောင်း မကြာမီလာမည့် အကြောင်း ပြုသင့်သမျှ ပြုထားစေလိုကြောင်း” မိဂါရက သဝဏ်လွှာပို့ရာ ဓနဉ္စယကလည်း “ပြုသင့်သမျှ ပြု ထားဖို့ တာဝန်မလေးပါ၊ သဌေးကြီးအလုပ်သာ လုပ်ပါ”ဟု သဝဏ်လွှာ ပြန်ပို့သည်။</p> <h3>မင်းကြီးပါ မိန်းမတောင်း လိုက်ခြင်း</h3> <p>မိဂါရသည် ကောသလမင်းကြီးထံသွားပြီး “အကျွန်ုပ်မှာ မင်္ဂလာတခုပြုဖွယ်ရှိပါ သည်၊ အကျွန်ုပ်၏သား ပုဏ္ဏဝဍ္ဎနအတွက် ဓနဉ္စယ သဌေးသမီး ဝိသာခါကို သွားယူရပါမည်၊ သာကေတမြို့သွားခွင့်ပြုတော်မူကြပါ”ဟု ခွင့်တောင်းရာ မင်းကြီးက ခွင့်ပြုပြီး “ငါတို့ပါလိုက်ဖို့ လို-မလို” ပြန်မေးရာတွင် “အရှင်မင်းကြီးတို့လို ပုဂ္ဂိုလ်မျိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-258 <hr> လိုက်ပါခြင်းကို အဘယ်မှာကျွန်ုပ် တတ်နိုင်ပါမည်နည်း” ( အလိုက်မခိုင်းဝံ့ပါ) ပြန် လျှောက်သည်၊ ကောသလမင်းကြီးသည် ၂-ဘက်စလုံးကို ချီးမြှောက်ရန် “ငါလည်း လိုက်မည်”ဟု ဝန်ခံပြီးလိုက်ပါသည်။</p> <p>ဓနဉ္စယသည်“မင်းကြီးနှင့် မိဂါရ သာကေတလာလေပြီ” ကြားလျှင် ကိုယ်တိုင် သွားကြိုပြီး ပရိသတ်အားလုံးအတွက် နေရာထိုင်ခင်း စားသောက်ဖွယ်ရာ ပြည့်စုံစွာ စီမံသည်၊ “ငါတို့အားသာ သဌေးကြီး ဂရုစိုက် ပူဇော်သည်”ဟု လူတိုင်းပင် ထင်မှတ် ကြသည်။</p> <h3>၄ လ ဧည့်ခံသော မင်္ဂလာပွဲ</h3> <p>တနေ့သောအချိန် ပသေနဒီကောသလမင်းကြီးသည် ဓနဉ္စယသဌေးထံ “သဌေးကြီး သည် ငါတို့ပရိသတ်ကြီးအား ကြာကြာပြုစုဖို့မလွယ်၊ သမီးသာဝတ္ထိပို့ချိန် သတ်မှတ် ပါ”ဟု သတင်းပို့ရာ ဓနဉ္စယကလည်း မင်းကြီးထံသို့ “ယခု မိုး ၄-လ ပရိသတ်များသွား လာမကောင်းပါ၊ အရှင့်စစ်သည်တော်များအတွက် ရသင့်တာမှန်သမျှ ကျွန်ုပ်တာဝန် ပါ၊ ကျွန်ုပ်ပို့ချိန်မှ အရှင်မင်းကြီး သာဝတ္ထိ ပြန်ကြွစေချင်ပါသည်”ဟု သတင်း ပြန် လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုတချိန်လုံး သာကေတကား ပွဲသဘင်ကြီးပင် ဖြစ်နေသည်၊ သီတင်းကျွတ်လပြည့် ကျော်လာပြီ၊ ဝိသာခါအတွက် မဟာလတာ တန်ဆာကား မပြီးသေး၊ အလုပ် အမှု ဆောင်များသည် ဓနဉ္စယထံလာပြီး “ကျန်သမျှ အားလုံး ပြည့်စုံပါသည်၊ ပရိသတ် အတွက် ထမင်းချက်ရန် ထင်းမလောက်ပါ” ဟု တင်လျှောက်ရာ သဌေးကြီးက“ဆင်၊ မြင်းတင်းကုပ်များဖျက် ထင်းလုပ် ထမင်းချက်ကြ”ဟု မိန့်သဖြင့် လဝက်စာပြည့်စုံ သွားသည်၊ လဝက်လွန်သောအခါ“ထင်းမရှိကြောင်း” ထပ်တင်ကြရာ “မိုးတွင်းထင်း မရနိုင်၊ အဝတ်ဂိုဒေါင်များဖွင့် အထည်ကြမ်းများကိုယူ ကြိုးကျစ်ပြု၊ ဆီစိမ်၍ချက်ကြ” ဟု ပြောသဖြင့် ချက်ကျွေးလာရာ တန်ဆောင်မုန်းလပြည့်ရောက် လေးလ မြောက်၍ မဟာလတာ တန်ဆာလည်း ပြီးမြောက်ပေပြီ။</p> <p>တန်ဆာပြီးကြောင်း သိလျှင် ဓနဉ္စယသည် သတို့သားထံ မပို့မီ ညရက် ကြိုတင်၍ သမီး ဝိသာခါအား လင်အိမ်နေရသော အိမ်ရှင်မဆိုင်ရာ ဩဝါဒများကို ပေးသည်၊ ထိုဩဝါဒများကို တဘက်တိုက်ခန်းနေသော မိဂါရလည်းကြားသဖြင့် နားစိုက်ထောင် နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-259 </p><hr> <h3>ဝိသာခါအား ပေးသော ဖခင်ဓနဉ္စယ ဩဝါဒ ၁၀-ပါး</h3> <p>အိမ်တွင်းကမီး အပြင် မထုတ်ရ၊ အပြင်မီး အိမ်တွင်း မသွင်းရ၊ ပြန်ပေးသူ များသာ ပြန်ပေး၊ မပေးသူများ မပေးရ၊ ပေးပေး မပေးပေး ပေးရမည်၊ ချမ်းသာစွာထိုင် စား အိပ်၊ မီးကိုရိုသေစွာ လုပ်ကျွေး၊ အိမ်တွင်းနတ်များကို ရှိခိုးရမည်-<br> တို့ဖြစ်သည်။</p> <p>ဩဝါဒပေးပြီး နောက် တနေ့ အားလုံး စုံသော စစ်တပ်အလယ်၌ ဓနဉ္စယသည် သူကြွယ် ၈-ဦးကို “သမီးအတွက် ရောက်လေရာမှာ အပြစ်မြင်ပါလျှင် မောင်တို့ ၈- ဦးက သုတ်သင်ဖြေရှင်းပေးလေ” ဟု အာမခံယူ စေပြီး သမီး ဝိသာခါကို ၉-ကုဋေ တန် မဟာလတာတန်ဆာ ဆင်ပေးလိုက်သည်။</p> <p>ထို့နောင် သမီးအတွက် နံ့သာမှုန့်ဖိုးလှည်း ၅၀၀-စီးတိုက် ဥစ္စာ၊ သမီးနှင့် သွား ဖော်လာဖက် ကျွန်မ ၅၀၀၊ အာဇာနည်မြင်းက ရထားအစီး ၅၀၀၊ အသုံးအဆောင် မျိုးစုံ တမျိုးတမျိုး ၁၀၀-စီ သမီးအား ပေးပြီး ကောသလမင်းနှင့် မိဂါရသဌေးကို ရှေ့ဦးသွားစေသည်။</p> <h3>ဝိသာခါအတွက် ပေးလိုက်သော လက်ဖွဲ့ပစ္စည်းများ</h3> <p>ထို့နောင်မှ ဓနဉ္စယ သဌေးသည် သမီးသွားမည့်အချိန် နွားခြံအုပ်ယောက်ျားများကို ခေါ်စေပြီး “မောင်တို့၊ ငါ့သမီး ရောက်လေရာမှာ နွားနို့သောက်ဖို့ နို့စားနွားမများ၊ ယာဉ်ကရန် ဥသဘ နွားလားများ လိုပေလိမ့်မည်၊ ငါ့သမီး သွားလမ်း၌ နွားခြံဖွင့်၍ အကျယ် ၈-ဥသဘ အရပ်တိုင်အောင် နွားအပြည့်ထား၊ ၃-ဂါဝုတ်အထက် ရေစား ချောက်၌ နွားဦးရောက်မှ စည်အချက်ပေးပြီး နွားခြံပိတ်ပါ”ဟု အမိန့်ပေးရာ ယောက်ျား များ ထိုအတိုင်းပင် စီမံကြသည်။</p> <p>နွားခြံတံခါးဖွင့်လျှင် ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးသော နို့စားနွားများ ထွက်ကြသည်၊ တံခါး ပိတ်သော်လည်း ဝိသာခါ၏(ကဿပဘုရားလက်ထက်က သံဃာများ ဆွမ်းစားပြီးသော် လည်း မစားချင် စားချင်အောင် အကျိုးပြု လျှောက်ထားကာ ခဲဖွယ် ဘောဇဉ်တို့ကို လိုသည်ထက်ပို၍ လှူခဲ့သော) ရှေးကောင်းမှုကြောင့် ခိုင်းနွားကြီးများ၊ နွားသိုးကြီး များလည်း ခြံခုန်၍ အတင်းလိုက်ကြသည်။</p> <h3>ဝိသာခါ ကိုယ်ထင်ပြ၍ သာဝတ္ထိမြို့ဝင်</h3> <p>ဝိသာခါ သာဝတ္ထိမြို့ တံခါးရောက်လတ်သော် “အလုံပိတ်ယာဉ်မှာထိုင်၍ မြို့ဝင်ရ မည်လော၊ ရထားပေါ်ရပ်ပြီး ကိုယ်ထင်ပြ ဝင်ရမည်လော” စဉ်းစားရာ “အလုံပိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-260 <hr> ဝင်လျှင် မဟာလတာတန်ဆာဂုဏ် ထင်မည်မဟုတ်”ဟု ဆုံးဖြတ်ပြီး တမြို့လုံး မိမိကို ပြလျက် ရထားပေါ်ရပ်ကာ မြို့ဝင်သည်။</p> <p>သာဝတ္ထိမြို့သားများသည် ဝိသာခါ၏အသရေကိုမြင်၍ “ဝိသာခါဆိုသည်မှာ ဤ အမျိုးသမီးတဲ့၊ ဤမျှပင် လှပ အသရေပြည့်စုံပေစွ၊ ဤစည်းစိမ်သည် ဝိသာခါအတွက် လိုက်ဖက်ပါပေသည်” ဟု ချီးမွမ်းကြသည်၊ ဤသို့လျှင် ဝိသာခါသည် ကြီးစွာသော စည်းစိမ်ဖြင့် မိဂါရသဌေးအိမ် ဝင်သည်။</p> <p>ဝိသာခါရောက်သောနေ့မှာပင် တမြို့လုံးက “သာကေတရောက်စဉ် ဓနဉ္စယသဌေး ငါတို့အား ကျွေးမွေးခဲ့သည်” ဟု ကြံကာ တတ်နိုင်သမျှ လက်ဆောင်များ ပို့ကြ၏၊ ဝိသာခါသည် ထိုလက်ဆောင်များကို ထိုမြို့မှာပင် အိမ်ပေါက်စေ့ပြန်ပေးစေသည်။ ညဉ့်ဦးယံနောက်ပိုင်း အာဇာနည် မြည်းမတကောင် သားဖွားရာ ဝိသာခါသည် မိမိကျွန်မများကို မီးတိုင်ကိုင်စေပြီး သားဖွားရာသွားကာ ရေနွေးချိုး ဆီလိမ်းပေးပြီးမှ မိမိနေရာ ပြန်လာသည်။</p> <h3>သားမင်္ဂလာပွဲ တက္ကတွန်းများ ဖိတ်ကျွေး</h3> <p>မိဂါရ သဌေးကား သားမင်္ဂလာပွဲကို ၇-ရက် ကျင်းပရာ မြို့ဦးဇေတဝန်ကျောင်း တော်နေ ဘုရားရှင်ကို သတိ မရသော်လည်း နောက်ဆုံးနေ့၌ အဝတ် မဝတ်သော တက္ကတွန်းရဟန်းများကို ပင့်ဖိတ်ပြီး “ငါ့သမီးလာ၊ ရဟန္တာများကို ရှိခိုးပါ”ဟု ဝိသာခါ ထံ သတင်းပို့သည်၊ ရဟန္တာသံကြားရလျှင် သောတာပန် အရိယာ ဝိသာခါသည် ဝမ်း မြောက်ဝမ်းသာ ထိုသူများနေရာ သွားကြည့်လတ်သော် “ဤသူများ ရဟန္တာမဖြစ်နိုင်၊ အရှက်အကြောက် ပယ်သူများထံ ငါ့ကို ဘာ့ကြောင့် ယောက္ခမကြီး ခေါ်ရသနည်း” ဟု စိတ်ပျက်၊ ထွီ-ထွေ ဟု ကဲ့ရဲ့ပြီး မိမိနေရာ ပြန်သွားသည်။</p> <p>တက္ကတွန်းများသည် ထိုအခြေအနေကို မြင်၍ “ဘယ်လိုလဲ သူကြွယ်၊ သင် တခြား ချွေးမ မရနိုင်ဘူးလော၊ ရဟန်း ဂေါတမ၏ တပည့် သူယုတ်မာမ ကိုမှ ဤအိမ်တွင် ဘာ့ကြောင့် သွင်းရသနည်း၊ ထိုသူယုတ်မကို ဤအိမ်မှ လျင်မြန်စွာ နှင်ထုတ်ပါ”ဟု အားလုံးတပြိုင်နက် သဌေးကို ကဲ့ရဲ့ကြသည်။</p> <h3>ယောက္ခမကို ပြုစုသော ဝိသာခါ</h3> <p>မိဂါရသဌေးသည် “ဝိသာခါ ဆွေကြီးမျိုးကြီး သမီးဖြစ်သည်၊ ဤရဟန်းတို့၏ စကားမျှဖြင့် ဝိသာခါကို ဤအိမ်မှ မနှင်ထုတ်နိုင်” ဟု အောက်မေ့ကာ “ဆရာတို့၊ လူငယ် များသည် သိ၍ဖြစ်စေ၊ မသိဘဲဖြစ်စေ (အမာန်ပါ များ)တတ်ကြရာပါသည်၊ ဆရာတို့ တိတ်တိတ်ဆိတ်ဆိတ် ဖြစ်ကြပါ” ဟု တက္ကတွန်းတို့ကို အရှက်ပြေစကား ပြောကြား ပြန်လွှတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-261 <hr> ဝိသာခါသည် မိဂါရသဌေးကို မြတ်သောပလ္လင်၌ ထိုင်စေပြီး ရွှေယောက်ချိုကို ကိုင်ကာ ရွှေခွက်၌ ရေမပါသော နို့ဃနာကိုထည့်၍ ကိုယ်တိုင်လုပ်ကျွေးသည်၊ မိဂါရ သဌေးသည် ချွေးမ၏ အပြုအစုခံယူကာ စားသောက်နေချိန် ဆွမ်းခံသံဃာတပါး အိမ်တံခါးကြွလာရာ ဝိသာခါသည် “ယောက္ခမအား ကိုယ်တိုင်မပြောသင့်” ဟု ကြံပြီး မထေရ်ကို ယောက္ခမ မြင်သာအောင် မိမိက ဖယ်ရှားရပ်နေသည်။</p> <h3>အဟောင်းစားပြော၍ မိဂါရစိတ်ဆိုး</h3> <p>မိဂါရကား ပညာမဲ့သဌေးဖြစ်၍ မထေရ်ကို မြင်သော်လည်း မမြင်ယောင်ပြုကာ မျက်နှာအောက်ချ စား၍သာနေသဖြင့် ဝိသာခါသည် မထေရ်မြတ်ထံသွားပြီး “ကန်တော့ဆွမ်းပါဘုရား၊ တပည့်တော် ယောက္ခမကြီးကတော့ အဟောင်းကိုသာ စားပါသည်ဘုရား” ဟု ရှိခိုးလျှောက်ထားလိုက်ပါသည်။</p> <p>မိဂါရသဌေးသည် တက္ကတွန်းများ ပြောကြားစဉ်က သည်းခံနိုင်သော်လည်း အဟောင်းစားဟု မိမိအား ပြောလျှင်ပြောချင်း ရွှေခွက်မှ လက်ဖယ်ကာ “ဤဃနာ ဤနေရာမှယူသွားကြ၊ ဤဝိသာခါကိုလည်း ဤအိမ်မှ နှင်ထုတ်ကြ၊ မှန်၏၊ မင်္ဂလာ အိမ်မှာ ငါ့ကို ဤချွေးမသည် မစင်စားသူဖြစ်အောင် ပြုမူဘိသည်” ဟု အမိန့်ပေးလိုက် သည်။ သို့စေကာမူ ထိုအိမ်မှာရှိသမျှ ကျွန်အမှုလုပ်များသည် ဝိသာခါ၏လူများသာ ဖြစ်၍ မည်သူမျှ ဝိသာခါကို လက်ခြေမကွဲပါ၊ ဆွဲဖို့အသာထား နှုတ်ဖြင့်ပြောဝံ့ သူမျှ မရှိပေ။</p> <h3>သူကြွယ် ၈-ဦး ဖြေရှင်းချက်</h3> <p>ဝိသာခါသည် ယောက္ခမစကားကြားရလျှင် “ဤတရားမဝင်သော စကားမျှဖြင့် ကျွန်မတို့အိမ်မှ မထွက်နိုင်ကြပါ၊ ကျွန်မကား ရေဆိပ်မှခေါ်လာသော ရေခပ် ကျွန်မ မျိုးမဟုတ်ပါ၊ မိဘထင်ရှား သမီးများမည်သည် ဤမျှဖြင့် ထွက်ရိုးမရှိပါ၊ ဤ အကြောင်းကြောင့်ပင် ကျွန်မဖခင်က သာဝတ္ထိလာမည့်နေ့မှာ သူကြွယ် ၈-ဦးခေါ်ပြီး “ငါ့သမီးနှင့်စပ်၍ အပြစ်ဖြစ်လျှင် သင်တို့သုတ်သင်ကြ”ဟု မှာပြီး အပ်ထည့်လိုက်ပါ သည်၊ ထို ၈-ဦး ခေါ်ပြီး အပြစ်ရှိ မရှိ ရှင်းကြပါ”ဟု ရဲဝံ့စွာ ပြောပြသည်။</p> <p>“ဝိသာခါပြောစကား ကောင်းသည်”ဟု သဌေးကြီး ဆင်ခြင်ပြီး သူကြွယ် ၈-ဦး ခေါ်ကာ “ဤဝိသာခါသည် အိမ်ရောက်၍ ၇-ရက်မပြည့်မီပင် မင်္ဂလာအိမ်မှာနေ သော ငါ့ကို မစင်စားသူဟု ပြောသည်” တိုင်ရာ အာမခံသူကြွယ်များက “ချစ်သမီး၊ ဤအတိုင်း ပြောဆိုမိသလော”ဟု မေးလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-262 </p><hr> <h3>အဟောင်းစား ပြောရခြင်းအကြောင်း</h3> <p>ဝိသာခါက “သမီး၏ ယောက္ခမ မစင်စားလို၍ ဖြစ်ပါလိမ့်မည်၊ သမီး ဤသို့ မပြောမိပါ၊ အမှန်မှာ ဆွမ်းခံသံဃာတပါး အိမ်တံခါး ရပ်လာပါသည်၊ နို့ဃနာစား နေဆဲ ယောက္ခမကြီးသည် ဆွမ်းခံသံဃာကို စိတ်မရောက်ပါ၊ ထို့ကြောင့် မထေရ်ထံ သွားပြီး ကန်တော့ဆွမ်းပါဘုရား၊ တပည့်တော်၏ ယောက္ခမကတော့ ကုသိုလ်မပြု ကုသိုလ်ဟောင်းကိုသာ စားနေပါသည် - ဤမျှသာပြောမိပါသည်”ဟု ဖြေကြားရာ အာမခံများက “ဤကိစ္စ သမီးမှာအပြစ်မရှိ၊ အမှန်ပြောဆိုသည်ကို သဌေးမင်း အဘယ့်ကြောင့် အမျက်ထွက်သနည်း” ပြန်မေးလိုက်သည်။</p> <p>မိဂါရသဌေးကြီးက “ဤကိစ္စ အပြစ်မရှိဖြစ်လျှင် ရှိစေ၊ ဤချွေးမသည် ဤအိမ် ရောက်သောနေ့မှာပင် လင်ရှိသည်ဟု သတိမပြုဘဲ သွားချင်ရာ သွားနေသည်”ဟု တိုင် သောအခါ အာမခံများက “သမီးသွားမိသလော” ဟု မေးရာတွင် ဝိသာခါက “ထိုသို့မဟုတ်ပါ။ အာဇာနည်မြည်းမ သားဖွားနေ၍ ဂရုမစိုက်လျှင် မသင့်ဟု ကြံကာ ကျွန်မများနှင့် သွားပြုစုပါကြောင်း” စုံလင်စွာ ပြောပြလိုက်သည်။</p> <h3>ဩဝါဒ ၁၀-ချက်၏ ကွယ်ဝှက်သော အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>ထိုအခါ အာမခံများက “သဌေးမင်း၊ ကျွန်မများပင် မပြုနိုင်သည့်ကိစ္စကိုပြုသော သမီး ဝိသာခါအပေါ် ဘာအပြစ် မြင်ပါသနည်း” ဟု မေးကြရာ သဌေးကြီးက “ဤကိစ္စသည် ကျေးဇူးပင်ဖြစ်သည် ထားပါတော့၊ ချွေးမ၏ဖခင် ဓနဉ္စယ သဌေးက ဤအိမ်လာမည့်နေ့ ဩဝါဒပေးရာ -</p> <p>၁။ အိမ်တွင်းမီး အပြင်မထုတ်ရ”ဟု မှာလိုက်သည်၊ ၂-ဘက် အိမ်နီးချင်းများအား မီးမပေးဘဲ မနေနိုင်ပါ”ဟု တိုင်ပြန်ရာ အာမခံများက ဟုတ်မဟုတ်မေးရာတွင် ဝိသာခါ က အောက်ပါအတိုင်း ဖြေကြားသည်။</p> <p>ပကတိမီးကို ဖခင်က မဆိုလိုပါ၊ ယောက္ခမ စသူတို့၏ လျှို့ဝှက်အပ်သော ကိစ္စ များကို ခိုက်ရန်ငြင်းခုံမှုအေးရန် ကျွန်မိန်းမ ကျွန်ယောက်ျား စသည်တို့အား မပြော ကြားရန် မှာကြောင်း တင်ပြသဖြင့် ကျေနပ်သွားကြသည်။</p> <p>၂။ အပြင်မီး အိမ်တွင်းမသွင်းရ - ဩဝါဒကိုလည်း မိဂါရက ကိုယ့်အိမ် မီးငြိမ်း နေလျှင် အပြင်မီး ယူသင့်သည်ဟု အပြစ်ပြရာ၌ ဝိသာခါက ကျွန်အလုပ်သမားများ ပြောသောအပြစ်ကို ခိုက်ရန်ငြင်းခုံမှုမဖြစ်ရအောင် အိမ်တွင်းလူများအား မပြော ကြားရန် မှာကြောင်း တင်ပြ-ကျေနပ်ကြသည်။</p> <p>၃။ ပြန်ပေးသူများသာပေး - ဩဝါဒမှာလည်း အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းငှားသူ များတွင် ပြန်ပို့သူများကိုသာ နောက်ထပ် ငှားရမ်းရန်။</p> <p>စာမျက်နှာ-263 <hr> ၄။ ပြန်မပေးသူများ မပေးရ - ဩဝါဒမှာ ငှားပြီး ပြန်မပို့သူများ နောက်မငှားရန်။</p> <p>၅။ ပေးပေး မပေးပေး ပေးရမည်မှာ - ဆင်းရဲသော ဆွေမျိုးမိတ်ဆွေများ ရောက်၍လာလျှင် ပြန်ပေးနိုင် မပေးနိုင် ပေးရမည်။</p> <p>၆။ ချမ်းသာစွာ ထိုင်ရမည် - မှာ ယောက္ခမများမြင်လျှင် ကိုယ်ကဦးအောင်ထ၊ အရိုအသေ ပေးရမည်။</p> <p>၇။ ချမ်းသာစွာစား - မှာ ယောက္ခမများနှင့်လင်ကို စေ့စေ့ငင ကျွေးမွေးပြီးမှ မိမိစားရမည်။</p> <p>၈။ ချမ်းသာစွာ အိပ်ရမည် - မှာ ယောက္ခမများနှင့် လင်ကို အိပ်ပြီး ဝတ်ကြီး ဝတ်ငယ် ပြုစုပြီးမှ မိမိအိပ်ရမည်။</p> <p>၉။ မီးကို ရိုသေစွာ လုပ်ကျွေးရမည် - မှာ ယောက္ခမများနှင့် လင်ကို မီးမြွေလို အရိပ်အခြည်ကြည့် ဆက်ဆံရမည်ဟု မှာကြောင်းတရာ ဂုဏ်ကျေးဇူးအဖြစ် ထားရှိ ကာ မိဂါရသဌေးကြီး ကျေနပ်သည်။</p> <p>၁၀။ အိမ်တွင်းနတ်များကို ရှိခိုးရမည် - ဟူသော ဩဝါဒအဓိပ္ပာယ်ကိုကား မိဂါရ မသိသဖြင့် ဝိသာခါက မိမိအိမ်သီးခြား နေချိန်မှစ၍ အိမ်တံခါး သံဃာကြွလာလျှင် တတ်နိုင်သမျှ ခဲဖွယ် ဘောဇဉ်များလှူပြီးမှ စားရမည်ဟု ဖခင်ရည်ရွယ် မှာကြောင်း တင်ပြရာ အာမခံများက “သဌေးမင်းအဖို့ ရဟန်းတော်များကို လုံးဝမလှူချင် ထင်ပါရဲ့” ဟု ဆိုသောအခါ မျက်နှာအောက်ချ စကားမစတော့ပေ။</p> <h3>အခွင့်ထူးကို ရယူနိုင်သော ဝိသာခါ</h3> <p>ထို့နောင် အာမခံများက “တခြား ဘာအပြစ်များ သမီးမှာ ရှိသေးသနည်း” ဟု မေးရာ သဌေးကြီးက “မရှိပါ” ဟု ဖြေရာတွင် “သို့ပါလျက် ဘာကြောင့် အိမ်မှ သမီးကို နှင်ရပါသနည်း”ဟု မေးချိန်တွင် ဝိသာခါသည်ထ၍ “ယောက္ခမကြီး စကားဖြင့် သမီးမသွားသင့်ပါ၊ သမီးအပြစ်ရှိ မရှိ ဖြေရှင်းဖို့ သမီးဖခင်ကြီးက ဖခင် ၈-ဦးလက် အပ်ထည့်လိုက်ပါသည်၊ အပြစ်မရှိချိန် သမီးသွားမှ ချမ်းသာပါမည်”ဟုပြောပြီး “မိန်းမယောက်ျား ကျွန်များကို ယာဉ်စသည်တို့ကို ပြင်ဆင်ကြ”ဟု အမိန့်ပေးလိုက် တော့သည်။</p> <p>ထိုအခါ မိဂါရသည် အာမခံများကိုခေါ်ပြီး ဝိသာခါကို “သမီး၊ ဖခင်မဆင်ခြင်ဘဲ ဆိုမိသမျှ သည်းခံပါ”ဟု တောင်းပန်ရာ ဝိသာခါသည် အခွင့်ကောင်းရပြီ ဖြစ်ရကား “အပြစ်ကို အကုန်သည်းခံပါသည်၊ သည်းခံသော်လည်း ဘုရားသာသနာ၌ သဒ္ဓါခိုင်မြဲ<br> <br>စာမျက်နှာ-264 <hr> သောအမျိုး၏ သမီးဖြစ်သော သမီးတို့မှာ ရဟန်းသံဃာနှင့် မကင်းနိုင်ပါ၊ သမီး စိတ် တိုင်းကျ ပြုစုခွင့်ရမှ နေနိုင်ပါမည်”ဟု အရေးဆိုရာ “သမီးသဘောအတိုင်း ပြုစုတော့” ဟု ခွင့်ပြုလိုက်သည်။</p> <h3>နေရာအနှံ့ ကန့်လန့်ကာပိတ်သော တိတ္ထိများ</h3> <p>ဝိသာခါသည် နောက်နေ့ အိမ်အပြည့်ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ ဆွမ်းကပ်သည်။ ဘုရားရှင် မိဂါရအိမ် ကြွကြောင်းကြား၍ တက္ကတွန်းပရိသတ်များလည်း အိမ်ကိုဝိုင်း ကာထိုင်နေကြ၏၊ ဝိသာခါက မိဂါရထံ ကိုယ်တိုင်ပြုစု လှူဒါန်းဖို့ သတင်းပို့ရာ “သမီးပဲ ပြုစုပါ”ဟု တက္ကတွန်းဆရာများ စကားအရ ပြန်ကြားသည်။</p> <p>တရားနာခေါ်ရာ၌ကား ရှေးကံတိုက်တွန်းအပ်ပြီဖြစ်၍ “မသွားလျှင် အကြောင်း ပြ အလွန်ဆိုးမည်”ဟု ကြံကာ နာလိုသောစိတ်လည်း အထူးပါ၍ သွားနာရာတွင် တက္ကတွန်းဆရာများက “ကန့်လန့်ကာ အပြင်က နာပါ”ဟု အကြံပေးသည်၊ သဌေး၏ လူများကလည်း ကန့်လန့်ကာ ကာကြသည်။</p> <h3>စကြဝဠာခြားပေစေ ဘုရားတရားကြားရသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်က “သင်သဌေးသည် ကန့်လန့်ကာမက နံရံ၊ တောင်၊ စကြဝဠာခြား ပြီး နေချင်နေ၊ အသံကြားစေဖို့ ဘုရားစစ်ဖြစ်သောငါ စွမ်းနိုင်သည်”ဟု မိန့်တော် မူသည့်ပမာ ရွှေရောင်အဆင်း ဝင်းသောအသီးရှိ သရက်ပင်ကြီးကို ပင်စည်မှ ကိုင်လှုပ် သလို မိဂါရအား တရားဟောတော်မူရာ မိဂါရသဌေးသောတာပန်တည်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်တရားဟောလျှင် ရှေ့နောက်ဝဲယာ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှာပင် နေပေစေ၊ “ဘုရား ရှင် ငါ့ကိုကြည့် ငါ့အားသာ ဟောသည်”ဟု ပြောကြရသည်၊ ပရိသတ်ကိုကြည့်၊ ပရိ သတ်နှင့်အတူ စကားပြောသလိုသာဖြစ်သည်၊ လသည် သူ့လမ်းသူ တည်လျက်ကပင် “လစန်းသည် ငါ့အထက်ရှိသည်”ဟု လူတိုင်းထင်ရသကဲ့သို့တည်း၊ ဦးခေါင်း မျက်လုံး နှလုံးသားများကို ထုတ်လှူခြင်း၊ သားသမီးဇနီးများကို ကျွန်အဖြစ် လှူခြင်းဟူသော ဒါနပါရမီ၏ အကျိုးပင်ဖြစ်သည်။</p> <h3>ချွေးမကို မိခင်တင်သော မိဂါရ</h3> <p>သောတာပန် မိဂါရသဌေးကြီးသည် ကန့်လန့်ကာမကာ ဘုရားခြေတော်ကို ရှိခိုး လျက် ဘုရားရှေ့မှာပင် “သမီးသည် ယနေ့မှစ၍ ငါ့မိခင်ဖြစ်ပြီ”ဟု ချွေးမကို အမိ အရာထားသည်မှစ၍ ဝိသာခါသည် မိဂါရမာတာမည်လေသည်။ (မိဂါရသည် ချွေးမ ၏ သားမြတ်ကို ခံတွင်းဖြင့်ငုံ၍ “ယနေ့မှစ၍ သင် ငါ့မိခင်ပါပေ”ဟု ချွေးမကို အမိအရာ ထားသည်ဟုလည်း ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာ မိန့်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-265 <hr> သဌေးကြီးသည် ဘုရားရှင်၏ ခြေတော်တို့ကို ဆုပ်၊ ခံတွင်းဖြင့်စုပ်လျက် “တပည့် တော် မိဂါရပါ” ၃-ကြိမ်လျှောက်ထားပြီး “ရှေးက တပည့်တော် အကျိုးကြီးမည့် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကို မသိခဲ့ပါ၊ ချွေးမကြောင့် ယခုသိပါပြီ၊ အပါယ်မှ လွတ်ရပါပြီ တပည့်တော်အိမ် ချွေးမရောက်လာသည်မှာ တပည့်တော်ချမ်းသာဖို့ပါ”ဟုလျှောက်ပြီး</p> <h3>သောဟံ အဇ္ဇ ပဇာနာမိ၊ ယတ္ထ ဒိန္နံ မဟပ္ဖလံ။</h3> <p>အတ္ထာယ ဝတ မေ ဒိန္နာ၊ သုဏိသာ ဃရမာဂတာ - ဟူသောဂါထာကို ရွတ်ဆိုသည်။</p> <p>နောက်နေ့လည်း ဝိသာခါသည် ဆွမ်းကပ်ပြန်သဖြင့် ယောက္ခမမိန်းမသူကြီး သောတာပန်တည်ပြန်ရာ ထိုအခါမှစ၍ မိဂါရအိမ်သည် သာသနာတော်အတွက် တံခါးပွင့် နေတော့သည်။</p> <h3>ဝိသာခါရသော လောကီ လောကုတ္တရာဆုများ</h3> <p>မိဂါရသည် ချွေးမအား ကြည်ညိုသဖြင့် ကျေးဇူးပြုလိုရကား အမြဲမဆင်နိုင်သော မဟာလတာ တန်ဆာကြီးအစား တသိန်းတန် ဃနမဋ္ဌက - တခဲနက် ပြေပြစ်သော တန် ဆာကို ပြုလုပ်ကာ ဘုရားရှင် နှင့် သံဃာအား ဆွမ်းကပ်ပြီး ဝိသာခါကို နံ့သာရေအိုး ၁၆-လုံး ချိုးစေပြီး ဘုရားရှေ့မှာပင် ဃနမဋ္ဌက တန်ဆာဆင်၍ ဘုရားရှိခိုးစေသည်။</p> <p>စိတ်ရှိသမျှ ဒါနစသော ကောင်းမှုရှင် ဝိသာခါသည် ဘုရားရှင်ထံမှ ၁-မိုးရေခံ သင်္ကန်း၊ ၂-အာဂန္တုရဟန်း၊ ၃-ခရီးသွားရဟန်း၊ ၄-သူနာပြုရဟန်း၊ ၅-သူနာပြု ရဟန်းများအား ဆွမ်း၊ ၆-သူနာရဟန်းများအား ဆေး၊ ၇-အမြဲယာဂု၊ ၈-ဘိက္ခုနီ သံဃာအား ရေသနုက်သင်္ကန်း အသက်ထက်ဆုံး လှူဒါန်းနိုင်ခွင့်ဟူသော ဆု ၈-ပါး ဆု ကိုရ၍ လှူဒါန်းသည့်ပြင် သား ၁၀၊ သမီး ၁၀-ထွန်းကားသည်၊ သားသမီးများ မြေးများမှာလည်း အလားတူထွန်းကားရာ သားသမီး ၂၀၊ မြေး ၄၀၀၊ မြစ် ၈၀၀၀- ရှိသဖြင့် ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၌ လဝန်းပမာ ထင်ရှားလှသည်။</p> <h3>ဝိသာခါ၏ မတူထူးခြား ကျေးဇူးများ</h3> <p>“အသက် ၁၂၀-ရှည်သော်လည်း ၁၆-နှစ်အရွယ်လို နုပျိုသည်၊ ဆံပင်ဖြူမပေါက် ပါ၊ သမီးမြေးမြစ်များနှင့် ကျောင်းသွားလျှင် ဝိသာခါကို မေးယူရလေသည်၊ ဝိသာခါ သွားနေသည်ကိုမြင်လျှင် သွားနေမှုပုံစံသည် လှသည် ဖြည်းဖြည်းသွားပါစေ”ဟု မြင်သူတိုင်းကြံ ကြသည်၊ ရုပ် ထိုင် လျောင်းရာ၌လည်း နည်းတူပင် ထင်ကြသည်၊ မတင့်တယ်သော ဣရိယာပုထ်မရှိပါ။ ဆင်ပြောင် ၅-စီး အားကြီးသည်။ ကောသလမင်းကြီး ထိုသတင်း ကြား၍ ဝိသာခါကျောင်းမှအပြန် ဆင်ပြောင်ကြီးတစီးလွှတ်ရာ မိန်းမအချို့ထွက်ပြေး<br> <br>စာမျက်နှာ-266 <hr> ကြ၊ အချို့ ဝိသာခါကို ဖက်ထားကြသည်။ အားစမ်းလို၍ မင်းကြီး ဆင်လွှတ်သည်ကို သိသောဝိသာခါသည် အားရှိသမျှ ခပ်ကြမ်းကြမ်းဖမ်းလျှင် ဆင်သေမည်စိုး၍ လက် ချောင်း ၂-ချောင်းဖြင့် နှာမောင်းကို ညှပ်ကိုင်ကာ အသာလှဲလိုက်၏၊ လူများ ကောင်းချီးပေးကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါ၏သားသမီး မြေးများအားလုံး ကျန်းမာသန်စွမ်းကြ အသေအပျောက် ကင်းကြသဖြင့် လူတိုင်းက “မင်္ဂလာရှိသောသဌေးကတော်ကြီး”ဟု သိမှတ်ကြသည်၊ ပြည်သူများ၏ မင်္ဂလာပွဲ၌ ဝိသာခါကို ရှေးဦးဖိတ်ကျွေးကြသည်။ တခုသောဧည့်ခံ အပြီး ကျောင်းတော်တရားနာသွားရာ “ဘုရားရှင်ထံ ဤပုံစံဖြင့် သွားရန်မသင့်”ဟု မဟာလတာတန်ဆာကိုချွတ်၍ ကျွန်မအားအပ်ထားသည်၊ ဝိသာခါ၏ ဘုန်းကံကြောင့် ဖြစ်လာသည့်အားလျော်စွာ ဆင်ပြောင် ၅-စီး အားကြီးသောကျွန်မဖြစ်သည်။</p> <h3>ပစ္စည်းထိန်း အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>ဃနမဋ္ဌကတန်ဆာချွတ်၍ တရားနာပြီး ကျောင်းတိုက်တွင် ဝိသာခါ လှည့်လည်ရာ ကျွန်မသည် မဟာလတာ တန်ဆာကို မေ့ထားခဲ့သဖြင့် မေ့ကျန်ပစ္စည်း သိမ်းဆည်းနေကျ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်ထံ လျှောက်ကာ အိမ်အရောက်စောင်းတန်း လှေကားတဘက် ၌ ချိတ်ဆွဲသိမ်းထားသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် သုပ္ပိယာဥပါသိကာ နှင့်အတူ အာဂန္တု ခရီးသွား ဂိလာန သံဃာ စသည်များအတွက် လိုအပ်သမျှပြုစု ကျောင်းတိုက်တွင်း လှည့်လည်သည်၊ ယင်းတို့ ၂-ဦးမြင်လျှင် ထောပတ်၊ ဆီ စသည် သောရဟန်းသာမဏေငယ်များ ခွက်၊ ပန်းကန် စသည် ယူလာချဉ်းကပ်မြဲအတိုင်း ယခုလည်း ချဉ်းကပ်ကြသည်။</p> <h3>သုပ္ပိယာဒကာမ၏ ထူးလှသောသဒ္ဓါ</h3> <p>သုပ္ပိယာဥပါသိကာမကား ဗာရာဏသီ သုပ္ပိယဒကာ၏ ဇနီးဖြစ်၍ ၂ ဦးလုံး ရတနာ ၃-ပါးအား ကြည်ညိုလှူဒါန်းပြုစုကြသည်၊ သုပ္ပိယာ ဒါယိကာမသည် မိဂဒါဝုန် ဂိလာန ရဟန်းတပါးအား လိုနေသော ဓာတ်စာအတွက် ကပ္ပိယ အသားမရ၍ မိမိ ပေါင်သား လှီးပြီး အသားစွပ်ပြုတ်ရည် ပြုတ်ကပ်ခဲ့သည်၊ ဘုရားရှင်၌ ကြည်ညိုလွန်း၍ အမာရွတ်မျှ မထင် အသားပြန်ပြည့်သည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် သံဃကိစ္စများပြီး၍ ကျောင်းတိုက်မှ ထွက်ကာ ဥပစာရောက်လျှင် မဟာလတာ ဝတ်ဆင်ရန် ကျွန်မထံ တောင်းသည်၊ ကျွန်မက “မေ့ကျန်ရစ်ပါကြောင်း” တင်ပြရာ “သွားယူချေ၊ အရှင်အာနန္ဒာ သိမ်းထားလျှင်လည်း နေပေစေ၊ လှူပြီးပင်” ဟု ဝိသာခါ မှာလိုက်သည်။ (မေ့ကျန်ပစ္စည်း အရှင်အာနန္ဒာ သိမ်းဆည်းနေကျဟု ဝိသာခါ သိသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-267 <hr> ကျွန်မသည် အရှင်အာနန္ဒာထံသွား၊ အစုံမိန့်ကြား သိရှိရာ “အရှင်ဘုရားတို့ လက် ဖြင့် သုံးသပ်ပြီး ဘဏ္ဍာကို အရှင်မ ဝိသာခါက လှူပြီးသားပါဘုရား”ဟု လျှောက် ထားကာ လက်ချည်း ပြန်လာပြီး ဝိသာခါအား ပြန်ကြားသည်။ ထိုအခါ ဝိသာခါက “တန်ဆာကား လှူပြီးပင် ဖြစ်သည်၊ သို့သော် အရှင်မြတ်များ စောင့်ရှောက်ဖို့ ဝန် လေးသည်၊ ယင်းတန်ဆာ ရောင်းချပြီး ကပ္ပိယ ပစ္စည်းလှူမည်၊ အမိ သွားယူချေ”ဟု စေလွှတ်သဖြင့် ကျွန်မ သွားပြန်ယူသည်။</p> <h3>ဝယ်နိုင် ဝတ်နိုင်သူ မရှိသော တန်ဆာထူး</h3> <p>ဝိသာခါသည် ယင်းတန်ဆာကို မဝတ်တော့ဘဲ ရွှေပန်းထိမ်သည်များ ခေါ်၍ တန်ဖိုးဖြတ်ခိုင်းသည်၊ “တန်ဆာ ၉-ကုဋေ လက်ခတသိန်း”ဟု ဆိုသဖြင့် တန်ဆာကို ယာဉ်၌ တင်ရောင်းခိုင်းတော့သည်၊ ဝယ်မည့်သူ မရှိပါ၊ မဟာလတာ တန်ဆာနှင့် ထိုက်သူများမှာ ဤမြေပြင်၌ ဝိသာခါ၊ ဗန္ဓုလသေနာပတိကတော် မလ္လိကာ၊ ဗာရာ ဏသီ သဌေးသမီး၊ ဤ ၃-ဦးသာ ယင်းတန်ဆာ ရှိကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် မိမိပစ္စည်း မိမိပြန်ဝယ်ကာ ငွေ ၉-ကုဋေ တသိန်းကို လှည်းပေါ်တင် ကျောင်းတော်ယူပြီး “မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်၏ ဤတန်ဆာကို မပျောက်အောင် အရှင်အာနန္ဒာ လက်တော်နှင့် ထိပြီးချိန်မှ စ၍ ဝတ်နိုင်စွမ်းမရှိတော့ပါ၊ သံဃာအား ကပ္ပိယပစ္စည်း လှူမည်ဟု ရောင်းစေသော်လည်း ဝယ်သူမရှိ၊ တပည့်တော်ပင် ဝယ်၍ ဝတ္ထုငွေများ ယူလာပါသည်၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး လိုရာမိန့်ကြားတော် မူပါဘုရား”ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “သာဝတ္ထိမြို့ အရှေ့တံခါးအနီး သံဃာနေဖို့ ကျောင်း ဆောက်သင့်သည်”ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် ဝမ်းသာစွာဖြင့် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းနေရာကို ၉-ကုဋေဖြင့် ဝယ်ပြီး ၉-ကုဋေတန် ကျောင်းတိုက်ကြီး စတင်ဆောက်သည်။</p> <h3>သာဝတ္ထိနေစဉ် ဘုရားရှင်၏ ထုံးတမ်း</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘဒ္ဒိယသဌေးသား၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကို မြင်တော်မူ၍ အနာထပိဏ်အိမ် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး သာဝတ္ထိမြောက်တံခါး ကြွတော်မူသည်၊ ဘုရားရှင် သည် ဝိသာခါအိမ် ဆွမ်းခံလျှင် တောင်တံခါးကြွ၊ ဇေတဝန်ကျောင်း သီတင်းသုံး၊ အနာထပိဏ်အိမ် ဆွမ်းခံလျှင် အရှေ့တံခါးကြွ ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း သီတင်းသုံးမြဲ ဖြစ်ရာ “မြောက်တံခါးကြွလျှင် ဘုရားရှင် ဒေသစာရီ ကြွမည်”ဟု အားလုံးသိကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် ထိုသတင်းကြား၍ ဘုရားထံတော် လျင်စွာသွားပြီး “၉-ကုဋေတန် ကျောင်းဆောက်ဆဲ ဖြစ်၍ ပြန်ကြွတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “ယခု<br> <br>စာမျက်နှာ-268 <hr> ပြန်ကြွ၍ မဖြစ်”ဟု မိန့်တော်မူရာ ဝိသာခါသည် “မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ကောင်းမှုရှင် တဦးဦး ဘုရားရှင် မြင်တော်မူလိမ့်မည်” ဆင်ခြင်ပြီး ကျောင်းဆောက်ရာ၌ စီစဉ် ပေးမည့် ရဟန်းတပါး ထားခဲ့ဖို့ လျှောက်လိုက်တော့သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “သင်သဘောကျ ရဟန်းတပါး၏ သပိတ်ယူ”ဟု မိန့်ရာ ဝိသာခါ သည် အရှင်အာနန္ဒာကို ချစ်ခင်သဘောကျသော်လည်း “တန်ခိုးရှင်ကို မှီမှ ကျောင်း မြန်မြန်ပြီးမည်”ဟု ကြံပြီး အရှင်မောဂ္ဂလာန် သပိတ်ကို တောင်းယူသည်။ ဘုရားရှင် အမိန့်အရ သူ၏တပည့် ၅၀၀-ပါ အရှင်မောဂ္ဂလာန်နှင့် ကျန်ရစ်သည်။</p> <h3>တန်ခိုးရှင်၏ အံ့ဖွယ်မျိုးစုံလင်</h3> <p>အရှင်မြတ် တန်ခိုးကြောင့် ယူဇနာ ၅၀၊ ၆၀-သစ်ကြီး ကျောက်ကြီး ယူသွား သူများပင် နေ့ချင်းပြန်နိုင်သည်၊ သစ် ကျောက်များ လှည်းပေါ်တင်ရာ မပင်ပန်း လှည်းဝန်ရိုး မကျိုးပေ၊ မကြာမီပင် ဘုံ ၂-ဆင့်ရှိ (၂-ထပ်) ပြာသာဒ်ကျောင်းကြီး ပြီးသည်၊ အောက်ထပ် အထက်ထပ်၊ တိုက်ခန်း ၅၀၀-စီ၊ ပေါင်း ၁၀၀၀-ရှိသည်၊ ကျောင်းမြေရာ ၉-မင်းပယ် ကျယ်ဝန်း၏၊ ပြာသာဒ်တော်ကြီး ထီးထီးမဖြစ်အောင် ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်း ၅၀၀၊ ပြာသာဒ်ငယ် ၅၀၀၊ တန်ဆောင်းရှည် ၅၀၀-ကိုလည်း ခြံရံဆောက်လုပ်သည်။</p> <p>၉-လခရီး ပြီး၍ ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိ ပြန်လည်ရောက်ရှိချိန် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းကိစ္စ လည်း ၉-လဖြင့် အားလုံးပြီးစီးသည်၊ ကျောင်းအမကြီးသည် ပြာသာဒ် ထုပိကာကို ရေအိုးလုံး ၆၀- ဝင်အောင် တခဲနက် ခတ်အပ်သော ရွှေနီဖလံဖြင့် ပြုလုပ်စေပြီး ဘုရားရှင် ဇေတဝန်ကြွရောက်လာသော သတင်းကြားလျှင် သွားကြို၍ ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း တိုက် ပင့်ပြီးလျှင် “သံဃာနှင့်တကွ မိုးလေးလလုံး ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းမှာ ဘုရားရှင် သီတင်း သုံးပါ ဘုရား၊ ကျောင်းရေစက်ချပွဲလည်း ကျင်းပပါမည် ဘုရား”ဟု လျှောက်ထား၊ ဘုရားရှင်လည်း လက်ခံတော် မူသဖြင့် နေ့စဉ် ကျောင်းအမအလှူပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>တသိန်းတန် ကမ္ဗလာခင်းရန် နေရာမရှိ</h3> <p>ဝိသာခါ၏ အဖော်မတဦးသည် တသိန်းတန်အဝတ် ယူလာပြီး ကျောင်းတော် မြေအခင်း လှူလို၍ နေရာပြခိုင်းရာ ဝိသာခါက “နေရာမရှိ” ဟု အမှန်ပြောလျှင် အထင်လွဲမည်စိုး၍ “ကျောင်းခန်းတထောင် နှံ့အောင်ကြည့်၊ သင့်ရာရှာစမ်း သူငယ် ချင်း”ဟု ခွင့်ပြုလိုက်သည်၊ အဖော်မသည် နေရာရှာရာ သူမ၏အခင်းထက် တန်ဖိုးကြီး သော အခင်းများကိုချည့်တွေ့၍ “ကုသိုလ်ပြုခွင့် မရတော့” ဟု ကြံကာ ငိုကြွေး ရပ်နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-269 <hr> အကြောင်းခြင်းရာ အရှင်အာနန္ဒာမြင်သဖြင့် “စောင်းတန်းလှေကားရင်း သံဃာ တော်များ ခြေဆေးပြီး သုတ်ဖို့ခင်းပါ အကျိုးကြီးလိမ့်မည်”ဟု ဝိသာခါမေ့နေသော နေရာကို ညွှန်ပြလိုက်သည်။</p> <h3>ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းတိုက်တန်ဖိုး အဖိုးကုဋေကုဋာ</h3> <p>ကျောင်းအမကြီးသည် မိုး ၄-လပတ်လုံး ပြုစုလှူဒါန်းပြီး တန်ဆောင်မုန်းလပြည့် နေ့၌ သင်္ကန်းလျာလှူရာ အငယ်ဆုံး ရဟန်းသည်ပင် ၁၀၀၀-တန် ရသည်၊ သပိတ် ပြည့် စတုမဓူကိုလည်း သံဃာစုံလှူ၏၊ ၄-လကြာ ရေစက်ချပွဲ ၉-ကုဋေပင်ကုန်သည်၊ မြေဖိုး၊ ကျောင်းဖိုး ရေစက်ချပွဲ ကုန်ကျစရိတ်စုစုပေါင်း ၉-ကုဋေ ၃-ကြိမ် ၂၇- ကုဋေ သော ဥစ္စာများကို ဘုရားသာသနာ၌ လှူဒါန်းနိုင်သူမှာ အမျိုးသမီးများတွင် ဝိသာခါသာ ရှိလေသည်။</p> <p>ကျောင်းအမကြီးသည် ရေစက်ချပွဲပြီးသောနေ့ ညနေချမ်းတွင် သား သမီး မြေး မြစ်များခြံရံလျက် “ငါတောင့်တသမျှ အားလုံး ပြီးဆုံးပြီ”ဟု ကြံကာ ကျောင်း တော်ကြီးပတ်လျက် ၅-ဂါထာဖြင့် သာယာစွာ ကျူးရင့်သည်။</p> <h3>ဝိသာခါ၏ ဥဒါန်း ၅-ဂါထာ</h3> <p>၁။ ကမ္ဘာတသိန်း တွက်ကိန်းပြည့်လာ ပါရမီရှင် ငါသည် အင်္ဂတေလိမ်းခြယ်၊ ပျော်ဖွယ်ရာစုံ ပုဗ္ဗာရုံမှတ် ကျောင်းပြာသာဒ်ကို လှူရသောကြောင့် ကြည်ဖြူဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၂။ ကမ္ဘာတသိန်း တွက်ကိန်းပြည့်လာ ပါရမီရှင် ငါသည် ညောင်စောင်းခုတင်၊ ကြည်လင်မွေ့ရာ၊ ခေါင်းအုံးစသော သံဃာ့အသုံး ပစ္စည်းအားလုံးအလှူကို ကြည်ဖြူ ဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၃။ ငါသည် စင်ကြယ်သန့်ရှင်း သားဟင်းပြွမ်းကာ စာရေးတံစသော ဆွမ်း ဖြာဖြာကို ကြည်ဖြူဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက် ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၄။ ငါသည် ကာသိကတိုင်းဖြစ် အဝတ်မျိုးစုံ ခုံချည် ဝါချည် စသော သင်္ကန်း အစုံကို ကြည်ဖြူ ဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက် ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၅။ ငါသည် ထောပတ် ဆီဦး အစုစုသော ဆေးပစ္စည်းအလှူကို ကြည်ဖြူဘယ် ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>စာမျက်နှာ-270 <hr> ဝိသာခါအိမ်ကား နံနက်ပိုင်းတွင် သင်္ကန်းရောင်တောက်လျက် အထွက်အဝင် သံဃာများ လှုပ်ရှားသောလေနှင့် ဖန်ရည်နံ့များ သင်းပျံ့ လျက်ရှိသည်၊ အနာထပိဏ် အိမ်မှာလိုပင် ဆွမ်းမျိုးစုံ စီမံချက်ပြီးပင် ဖြစ်သည်၊ နံနက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆွမ်းကိစ္စပြီး လျှင် မွန်းလွဲသောအခါ ထောပတ်စသော ဆေးနှင့်အဖျော်မျိုးစုံယူပြီး သံဃာအား လှူဒါန်းသဖြင့် ဒါယိကာ ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>၃။ အကြားအမြင်များသူတို့တွင် ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>၄။ မေတ္တာစိတ်နှင့် နေလေ့ရှိသူတို့တွင် သာမာဝတီသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူမ ၂-ဦးတို့ကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သူများဖြစ်၍ အသီး သီး ဗဟုသုတဧတဒဂ်၊ မေတ္တာဝိဟာရီ ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမများကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့ကြသည်။</p> <h3>မိခင်၏မေတ္တာ ဖခင်ထက်သာ</h3> <p>ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ အလ္လကပ္ပတိုင်း၌ အဟိဝါတ (ယဉ်းနာ) ကပ်ရောဂါကြီးဖြစ် ရာ တအိမ်တအိမ်မှာ ပြိုင်တူ လူ ၁၀၊ ၂၀၊ ၃၀-သေကြ၊ တိုင်းတပါး ပြေးသူများမှ အသက်ရှင်ကြသည်၊ မိသားစု ၃-ဦး တိုင်းတပါးပြေးရာ လမ်းမှာ ရိက္ခာပြတ်၊ အား ကုန်ကြသည်၊ သားကို မိဘ ၂-ပါး တလဲစီချီရာ အားကုန်နေသောဖခင်သည် မိခင် မသိအောင် သားကို လမ်းချခဲ့သည်၊ မိခင်သိ၍ဆူမှ ကလေးပြန်ခေါ်ကာ မယား တောင်းပန်ပြီး ခရီးဆက်ကြ၊ နွားကျောင်းသားရွာတခု ရောက်ကြသည်။</p> <p>နို့ထမင်းချက်စားနေကြသော နွားကျောင်းသားများက ဧည့်သည်များ ဆာနေပုံ ကိုသိ၍ နို့ထမင်းကို ထောပတ်ထည့်ကျွေးကြရာ အမျိုးသမီးမှာ မျှရုံစားသော်လည်း အမျိုးသားမှာ အလွန်အကျွံစားမိသဖြင့် အစာမကျေဘဲ ညချင်းတွင်း ကွယ်လွန်ပြီး နွားကျောင်းသားအိမ် ခွေးမဝမ်းသန္ဓေယူ ဖွားမြင်သည်၊ ယင်းခွေးကို နွားကျောင်း သားခင်မင်၍ သွားဖော်လာဖက်ပြုသည်။</p> <h3>ခွေးတိရစ္ဆာန်ပင် သင်လျှင်တတ်</h3> <p>နွားကျောင်းသားသည် အိမ်ဆွမ်းခံကြွသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါးကို မလှမ်းမကမ်း တောအုပ်မှာ ပင့်ထားပြီး ခွေးနှင့်အတူ အရှင်မြတ်ထံသွားသည်။ တချိန်တွင် နွား ကျောင်းသားက “တပည့်တော်အမြဲလာမပင့်နိုင်ပါ၊ ခွေးလိမ္မာလွှတ်ပါရစေ၊ ကြွလာ ပါ”ဟု လျှောက်ထားပြီး ခွေးကိုပင် လွှတ်သည်၊ ခွေးသည် အရှင်မြတ်ခြေရင်း အိပ် လျှင်ပင်အပင့်လာမှန်းသိ၍ အရှင်မြတ်ကြွသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-271 <hr> အရှင်မြတ်သည် ခွေးကိုစမ်းလို၍ အခြားလမ်းကြွရာ ခွေးက ရှေ့မှဖြတ်ရပ်သည်၊ လမ်းမှန်သွားမှ ဖယ်ပေး၏၊ သားကောင်များပြေးဖို့ သစ်ပင် ကျောက်တုံးများကို နွားကျောင်းသား ပစ်ခတ်သောနေရာ ခွေးက ဟောင်ပေးသည်၊ ခွေးသံဖြင့် သားကောင်များပြေးကြ၏။ ဆွမ်းချိန်မှာ ထမင်းဆုပ်ကြီးတဆုပ် တဆုပ် အရှင်မြတ်ကပေးသဖြင့် အရှင်မြတ်အပေါ် ခွေးက အလွန်ခင်နေသည်။</p> <h3>ခွေးဘဝမှ ဃောသကနတ်သား</h3> <p>ဝါကျွတ်၍ တိစီဝရိတ်သင်္ကန်းလျာလှူပြီး “အရှင်ဘုရား ဆန္ဒရှိပါက ဆက်သီတင်းသုံးပါ၊ မရှိလျှင်လည်း ချမ်းသာရာကြွတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ထားရာ အရှင်မြတ်ကြွမည့်ပုံပြသဖြင့် နွားကျောင်းသား လိုက်ပို့ပြီးမှ ပြန်လာသည်။ ခွေးကား အရှင်မြတ်ကို ခင်တွယ်လှသဖြင့် နှလုံးကွဲပျက်စီးကာ တာဝတိံသာ၌ဖြစ်သည်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ဘေးရန်ကင်းအောင် ဟောင်ပေးရသဖြင့် နတ်ပြည်တခုလုံး အသံဖုံးနိုင်၍ ဃောသက အမည်ရသည်။</p> <p>ကောသမ္ဘီပြည် ဥဒေနမင်း မင်းပြုစဉ် ဃောသကနတ်သားကွယ်လွန်ပြီး ပြည့်တန်ဆာမ ဝမ်းသန္ဓေယူသည်၊ သားဖွားမြင်၍ လမ်း၌ စွန့်ထားရာ ကောသမ္ဘီသဌေး၏ အလုပ်သမားမှူး သဌေးအိမ်သွားစဉ် လမ်း၌ “ဘုန်းကံရှင်ဖြစ်မည်”ဟု ကြံကာ သူ့အိမ်ပို့ခိုင်းသည်၊ သဌေးလည်း မင်းထံအစားသွားရင်း ပုရောဟိတ်နှင့် လမ်း၌တွေ့၍ ယနေ့ နက္ခတ်မေးရာ “ယနေ့ နက္ခတ်နှင့်မွေးသောကလေး ဤမြို့၌ သဌေးရာထူးရမည်”ဟု ဟောသဖြင့် တပည့်များကို “ပုရောဟိတ်စကား အမှားမရှိ၊ ငါ့ဇနီးကိုယ်ဝန်ဖွား မဖွား သွားကြည့်ကြ”ဟု ခိုင်းလိုက်သည်၊ ဖွားကြောင်း ပြန်ပြောရာ “သို့ဖြစ်လျှင် ဤမြို့မှာ ယနေ့ဖွားသောကလေးကို ကြေးပေး၍ ရှာရာတွင် အလုပ်သမားမှူးအိမ်မှာ ကလေးရှိကြောင်း ပြန်ပြောကြသည်။</p> <h3>အမျိုးမျိုးလုပ်ကြသော်လည်း ကံရှိ၍မသေ</h3> <p>သဌေးက ကလေးကိုတောင်းရာ မပေးသဖြင့် ငွေတထောင်ပေးမှ အလုပ်သမားမှူးသည် “ဤကလေး ရှင်မည် သေမည် ပုံမသေ”ဟု ကြံကာ ၁၀၀၀ိ ယူ၍ ပေးလိုက်သည်။ သဌေးသည် “မိမိဇနီးမှ သမီးမွေးလျှင် ဤကလေးကို သားအရာပြုမည်၊ သားမွေးလျှင် သတ်ပစ်မည်”ဟုကြံ၍ မွေးထားရာ မကြာမီဇနီးမှ သားကိုပင်မွေးသည်၊ သားမွေးသဖြင့် နွားနင်းသေအောင် သဌေးသည် မွေးစားသားကို နွားခြံတံခါး ချထားရာ ရှေ့ဆောင်နွားလားသည် ရှေးဦးထွက်စဉ်မြင်၍ အခြားနွားများ မနင်းရအောင် ကလေးကို ခြေ ၄-ချောင်းအတွင်း ထားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-272 <hr> ထိုကလေးကို နွားကျောင်းသားများမြင်၍ “တိရစ္ဆာန်များသော်မှ ဂုဏ်သိကြသည်ကား ဘုန်းရှိ၍သာ၊ မွေးစားပေအံ့”ဟု မိမိအိမ်သို့ ပို့ကြသည်၊ ကလေးအလောင်းကို သဌေးရှာရာ “နွားကျောင်းသားများ ဆောင်ယူသွားသည်”ဟုကြား၍ နောက်ဒုတိယအကြိမ် ၁၀၀၀ိ ပေးယူပြီး သုသာန်ပစ်ထားစေပြန်သည်။</p> <h3>သုသာန်ပို့သော်လည်း ဆိတ်နို့သောက်ရ</h3> <p>ထိုအချိန် သဌေး၏ဆိတ်ကျောင်းသမား သုသာန်၌ဆိတ်ကျောင်းရာ ရှိရှိသမျှသော ဆိတ်မသည် ကလေးဘုန်းကံကြောင့် အသွားအပြန် ကလေးကို နို့ဝင်တိုက်သည်၊ ဆိတ်ကျောင်းသားသည် ဆိတ်မ၏အသွားအလာကို သွားကြည့်ရာ ကလေးကိုမြင်၍ “တိရစ္ဆာန်များသော်မှ ကလေးဂုဏ်သိကြသည်၊ ဘုန်းရှိပေမည်၊ မွေးစားအံ့”ဟု ကြံကာ အိမ်ယူသွားသည်၊ ကလေးမသေ၊ ဆိတ်ကျောင်းသားများ ယူသွားကြောင်း သဌေးသိ၍ နောက် တတိယအကြိမ် ၁၀၀၀ိ-ပေးယူပြီး သတင်းအရ လှည်းကုန်သည်များ လာမည့် လှည်းလမ်းကြောင်း လှည်းနင်းသေအောင် ချထားစေသည်။</p> <p>ရှေ့ဆုံးလှည်းမှနွားများသည် ကလေးကိုမြင်၍ ခြေစုံရပ်နေရာ လှည်းကုန်သည်ကြည့်လတ်သော် ကလေးကိုမြင်၍ “ဘုန်းရှိသောကလေး မွေးသင့်သည်”ဟု ကြံကာ ယူသွားသည်၊ ကလေး မသေ၊ လှည်းကုန်သည်ယူသွားကြောင်းသိ၍ သဌေးသည် နောက်စတုတ္ထ ၁၀၀၀ိ ပေးပြီး မြို့မှ မလှမ်းမကမ်းနေရာ ချောက်၌ ချစေပြန်သည်။</p> <p>ကလေးသည် ကျူထရံသည်တို့ အလုပ်ရုံတခုအပေါ် ဘုန်းကံကြောင့် လဲဝါဂွမ်းများပမာကျ၍ ကျူထရံသည်ကြီးကပင် “ဘုန်းကံရှိသောကလေး မွေးသင့်သည်”ဟု ကြံကာ အိမ်ယူသွားသည်၊ ကလေး မသေ၊ ကျူထရံသည်ကြီး ယူသွားကြောင်း သိ၍ နောက်ပဉ္စမ ၁၀၀၀ိ-ပေး၍ ယူစေပြန်ရာ သား ၂ ဦးလုံး တဖြည်းဖြည်း အရွယ်ရောက်လာကြသည်။</p> <h3>ငွေနှင့်လာဘ်ထိုးရိုးသူ မရှိ</h3> <p>မွေးစားသား ဃောသကသူငယ် (နတ်သားဘဝ နာမည်) ကို သေကြောင်းကြံလိုပြန်သော သဌေးသည် အိုးထိန်းသည်အိမ် သွားပြီး သူ့မွေးစားသားကို ဖြစ်သလို နည်းဖြင့် သတ်ဖို့ လျှို့ဝှက်တိုင်ပင်ရာ အိုးထိန်းသည်က နား ၂-ဘက်ပိတ်ပြီး “ဤမျှဝန်လေးသော စကားကို မဆိုသင့်ပါ”ဟု တားသည်၊ တံစိုးလက်ဆောင်မည်သည် အားလုံးကို ဖျက်နိုင်ရာ (ဆဋ္ဌမြောက်) ငွေ ၁၀၀၀ိ-ရမှ “အိုးဖိုကို မီးတိုက်မည့်နေ့ ထိုကလေးကိုလွှတ်လိုက်ပါ” ဟု အချိန်ပြော ဝန်ခံလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-273 <hr> သဌေးသည် ရက်တွက်၍ မှာသောနေ့ရောက်လျှင် ဃောသကကို ခေါ်ပြီး “ငါတို့အိုးများကို လိုသည်၊ အိုးထိန်းသည်အိမ်သွားပြီး ဖခင်အမှာစကား ယနေ့ ပြီးစေပါ၊ ပြောချေ” ဟု မှာလိုက်သဖြင့် ဃောသက ဦးချသွားသည်။</p> <h3>သူတပါးမကောင်းကြံ မိမိပင်ခံရ</h3> <p>လမ်း၌ ဂေါ်လီကစားရင်း ရှုံးနေသော သားရင်းသည် မွေးစားသား ဃောသကကိုမြင်၍ “အစ်ကို၊ နိုင်အောင်ကစားပေးပါ” ခိုင်းရာ ဃောသက “အရေးတကြီး ကိစ္စဖြင့် အိုးထိန်းသည်ထံ ဖခင်လွှတ်သည်။ ယခုအချိန် ကစားခွင့်မရှိ” ဟု ပြောရာတွင် သားအရင်းက “အစ်ကို့ကိစ္စ ကျွန်တော် သွားပါမည်၊ ဤသူများနှင့် ရင်းစားပြန်ရအောင် ကစားပေးပါ”ဟု အတင်းပင် ပူဆာသဖြင့် မိမိပြောရမည့်စကားသင်ကြားပေးကာ ကစားနေလိုက်သည်။</p> <p>သားရင်းသည် အိုးထိန်းသည်ထံသွား ဖခင်အမှာကို ပြောကြားရာ အိုးထိန်းသည်က “ကောင်းပြီ၊ ပြီးစေမည်”ဟု ဝန်ခံကာ သားရင်းကို အခန်းတွင်း သွင်းကာ ပဲကွပ်ဖြင့် ပိုင်းဖြတ်ပြီး အိုး၌ထည့်ကာ ပိတ်လျက် အိုးကြားထား မြေသရွတ်လိမ်းသည်၊ ဃောသကသည် များစွာနိုင်၍ ညီငယ်အလာကို မျှော်ထိုင်နေသည်၊ ကြာလှမက ကြာသော် အိုးထိန်းသည်အိမ်သွားရှာ မတွေ့မှ “အိမ်ရောက်နေပြီ”ထင်ကာ ပြန်လာခဲ့သည်။</p> <p>လာနေသည်ကို အဝေးကပင် သဌေးမြင်၍ “အကြောင်းဘယ်သို့ဖြစ်ပါလိမ့်၊ အိုးထိန်းသည်ထံ သတ်ဖို့လွှတ်သူ ယခုတဖန် အိမ်ပြန်လာပြန်သည်” ဟု ကြံကာ လာနေသော ဃောသကကို “အိုးထိန်းသည်ထံ မသွားဘူးလော”ဟုမေးရာ ဃောသကက ညီငယ်အစီအစဉ်အရ ဆောင်ရွက်ပုံ အပြည့်အစုံ ပြောပြသည်။</p> <p>ထိုစကား သဌေးကြားလျှင် မဟာပထဝီမြေ ခံရသလိုဖြစ်ပြီး “သား ဘာစကားပြောသလဲ”ဟု စိတ်လှုပ်ရှားကာ အိုးထိန်းသည်ထံ အမြန်သွားပြီး တခြားသူများရှေ့ မပြောသင့်သောစကားဖြစ်၍ “ကြည့်ပါဦးအမောင်”ဟုပြောရာ အိုးထိန်းသည်က “ဘာကြည့်စေချင်တာလဲ၊ ထိုကိစ္စပြီးသွားပြီ”ဟု ပြောလိုက်သည်၊ သဌေးကား အိမ်ပြန်သွား စိတ်ရောဂါဖြစ်ပွားတော့သည်၊ သားနှင့်လည်း အတူမစားသောက်တော့ပေ။</p> <h3>စာမတတ်လျှင် ကိုယ့်သေတွင်း ကိုယ်မပြင်</h3> <p>နည်းမျိုးစုံဖြင့် ဃောသက ပျက်စီးအောင်ကြံနေသော သဌေးသည် စာတစောင်ရေးကာ ဃောသကခေါ်ပြီး “စာကိုယူ၊ ရွာငယ်က ငါတို့အလုပ်သမားမှူးထံ သွားပေးချေ၊ ဤစာပါအတိုင်း မြန်မြန်လုပ်ပါဟုလည်းပြော၊ လမ်းမှာ ငါတို့သူငယ်ချင်း ရွာငယ်သဌေးအိမ်ဝင် ထမင်းစားသွား”ဟု နှုတ်ဖြင့်လည်း မှာလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-274 <hr> ဃောသကလုလင်သည် ဖခင်ရှိခိုးပြီး စာယူထွက်သည်၊ လမ်းခရီး၌ ရွာငယ်သဌေးနေရာမေးမြန်းပြီးသွားရာ အိမ်ရောက်လျှင် “သူငယ်ချင်းသဌေးသား”ဟု သိကာ ရွာငယ်သဌေးသည် ဝမ်းသာစွာဖြင့် (သမီးဖို့ပန်းယူသွားသော) ကျွန်မကို ဃောသကအတွက် ဧည့်ဝတ်အားလုံးပြုခိုင်းသည်၊ ကျွန်မသည် ဝတ်ပြုပြီးမှ ဈေးသွား ပန်းဝယ် ပြန်လာရာ သဌေးသမီးက “အပြင်မှာကြာသည်” ဟု စိတ်ဆိုးကာ “ဤအချိန်အထိ သင်ဘာလုပ်နေသနည်း”ဟု ကြိမ်းမောင်းသည်။</p> <h3>မိန်းမကြိုက်လျှင်လည်း စိုက်စိုက်လာ</h3> <p>“မပြောပါနဲ့မမ၊ ဤလိုလူ ကျွန်မ မမြင်ဖူးပါ၊ မမဖခင်သူငယ်ချင်း သဌေးသားတဲ့၊ သူလှလိုက်ပုံ ပြောမကုန်နိုင်ပါ၊ ပန်းယူသွားတဲ့ ကျွန်မကို သဌေးကြီးက ‘ဒီသူငယ် ခြေဆေး အိပ်ရာခင်းပေး’ ဆို၍ ကျွန်မ ကြာနေပါသည်”ဟု တင်ပြရာ ရွာငယ်သဌေးသမီးသည် စတုတ္ထဘဝက ထိုဃောသက၏ဇနီး ဖြစ်ခဲ့ဖူးရကား ထိုစကားကြားချိန်မှစ၍ ထိုင်မရ လုပ်မရတော့ပေ။</p> <p>သဌေးသမီးသည် ကျွန်မခေါ်ပြီး ဃောသက အိပ်ရာချောင်းရာ အိပ်နေသည်ကို မြင် ပုဆိုးစွန်း၌ စာရွက်ကိုလည်းမြင်၍ မနိုးအောင် စာခိုးဖတ်သည်။ “သူ့သေမိန့်စာ သူကိုယ်တိုင်ယူလာသည်”ဟု အမှန်သိသဖြင့် မူလစာ ဆုတ်ဖြဲ၍ မနိုးခင်ပင် “သင့်ထံ ငါ့သားလွှတ်လိုက်သည်၊ ငါ့သူငယ်ချင်း ရွာငယ်သဌေးမှာ အရွယ်ရောက်သော သမီးရှိသည်၊ ငါတို့သက်ဆိုင်ရာမှာ ရှိရှိသောဥစ္စာကိုယူပြီး ပစ္စည်းတိုင်း တရာစီဖြင့် ငါ့သားအတွက် ရွာငယ်သဌေးသမီးတောင်းကာ မြန်မြန်မင်္ဂလာပွဲ ကျင်းပပါ၊ ပြီးလျှင် ပြုပြီးသမျှ အစီအစဉ်အားလုံး ငါ့ထံသတင်းပို့၊ ဤကိစ္စ၌ သင့်အတွက် ဆောင်ရွက်ဖွယ် ကျေးဇူး ငါသိပါမည်”ဟု စာပြင်ရေးကာ ထိုတံဆိပ်နှိပ် ရှေးချည်မြဲအတိုင်း ပုဆိုးစွန်း ချည်ထားလိုက်သည်။</p> <h3>ကံတက်လျှင် မည်သူဖျက်ဖျက် မပျက်ပါ</h3> <p>ဃောသကသည် နောက်တနေ့ ရွာငယ်အလုပ်သမားမှူးထံ သွားစာပေးရာ အလုပ်သမားမှူးသည် စာဖတ်ပြီး ရွာသားများစုကာ ဥစ္စာစုဆောင်း သတို့သမီး တောင်းပေးပြီးမှ ကောသမ္ဘီသဌေးထံ အစီရင်ခံသည်၊ ထိုသတင်းကြားသော ကောသမ္ဘီသဌေးသည် မီးတိုက်ခံရသလို “ယခုအခါ ငါပျက်ပြီ” ကြံကာ သွေးဝမ်းသွန်ရောဂါရတော့သည်။</p> <p>“ဖြစ်နိုင်သလို ဃောသကခေါ်ကာ ငါ့ဥစ္စာ သူမပိုင်အောင်ပြုမည်” ကြံပြီး “မင်္ဂလာပြီးမှပဲ မြန်မြန်ပြန်လာ”ဟု သတင်းပို့သဖြင့် ဃောသက သွားမည်ပြင်ရာ သဌေးသမီးက “ငါ့မှီ ဤစည်းစိမ်ရသည်ဟု လူမိုက် မသိ၊ သူမသွားဖြစ်အောင် တခုခု ပြုသင့်သည်”<br> <br>စာမျက်နှာ-275 <hr> ကြံပြီး “အရေးတကြီး မသွားသင့်ပါ၊ မိဘအိမ်သွားလျှင် စီမံစရာ စီမံပြီးမှ သွားသင့်ပါသည်”ဟု ပြောကြားအချိန်ဆွဲထားသည်။</p> <h3>မိန်းမကျေးဇူးလည်း ကြီးသည်ဟု ဆိုသူမည်</h3> <p>“ရောဂါသည် ဖခင်ကို အသက်ရှင်စဉ် လာကြည့်သင့်သည်”ဟု ကြာနေ၍ သတင်းပို့ရာ၌မူ သဌေးသမီးက ဃောသကအား “ကောသမ္ဘီသဌေးသည် မောင်ထင်သလို ဖခင်မဟုတ်၊ မောင့်ကိုသတ်ဖို့ အလုပ်သမားမှူးထံ စာပို့ရာ ထိုစာဖယ် တခြားစာကယ်၍ မောင့်စည်းစိမ်ရသည်၊ ကောသမ္ဘီသဌေးသည် မောင့်ကို သားမဟုတ်အောင် ပြုလို၍ ခေါ်သည်၊ သူသေအောင် ဆိုင်းပါ”ဟု အကြောင်းစုံ တင်ပြသည်။</p> <p>မသေသေးသော်လည်း သေပြီကြား၍ သွားကြရာ သဌေးသမီးသည် ဃောသကအား “တအိမ်လုံး အစောင့်ထားပြီးမှ ဝင်ပါ”ဟု အပြင်ကပင် ကြိုတင်သတိပေးပြီး မိမိကမူ ဃောသကနှင့်အတူဝင်ပြီး လက်မြှောက်ငိုသလို အမှောင်၌အိပ်နေသော သဌေးထံသွား ဦးခေါင်းဖြင့် ရင်ဘတ် ဆောင့်တော့သည်။ အားနည်းနေသဖြင့် ထိုဒဏ်ဖြင့်ပင် ကောသမ္ဘီသဌေး ကွယ်လွန်ရှာသည်။</p> <h3>ဘဝကိုပြင်မှ သံဝေဂထင်သည်</h3> <p>ဃောသကသည် ဖခင်သင်္ဂြိုဟ်ပြီး “သူ့ကို သားအဖြစ် ထွက်ဆိုကြဖို့ အိမ်ဖော်များအား သင်ကြားလက်ဆောင် ပေးထားသည်။ ၇-ရက်မြောက်သော် သဌေးရာထူးထားလို၍ သားရှိ-မရှိ မင်းက စုံစမ်းရာ အိမ်ဖော်အားလုံးက ဃောသကကို သားဟု ထွက်ဆိုကြသဖြင့် ဃောသက သဌေးရာထူးရတော့သည်။</p> <p>ဇနီးဖြစ်သူက ဃောသကအား “အရှင့်သားလည်း အဆင့်နိမ့်သူ၊ ကျွန်မလည်း ဆင်းရဲသူဖြစ်ရာမှ ရှေးကံကောင်း၍ ဤစည်းစိမ်ရကြပြီး ယခုလည်း ကုသိုလ်ပြုကြစို့”ဟု တိုင်ပင်ဝန်ခံကြပြီး တနေ့တထောင် စွန့်လှူကြသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ခုဇ္ဇုတ္တရာအလောင်းကား နတ်ပြည်မှ စုတေပြီး ဃောသက သဌေးအိမ် အထိန်းတော်သမီးဖြစ်လာသည်၊ မွေးစကပင် ခါးကုန်း၍ ခုဇ္ဇုတ္တရာတွင်သည်။</p> <h3>ဘုန်းရှိသူမှာ မူရာတင့်တယ်</h3> <p>သာမာဝတီအလောင်း နတ်ပြည်မှ စုတေပြီး ဘဒ္ဒဝတိယတိုင်း ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘဒ္ဒဝတိယသဌေးသမီး သာမာလာဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်း ယင်းမြို့ အငတ်ဘေးဆိုက်၍ အခြားမြို့များ ပြေးကြရာ သာမာတို့မိသားစု ၃-ဦးလည်း သူငယ်ချင်း ဃောသကသဌေးရှိရာ ကောသမ္ဘီပြေးကြသည်၊ ထိုအချိန် ဃောသကသဌေး အလှူပေးနေပြီ။<br> <br>စာမျက်နှာ-276 <hr> ဒုက္ခကြီးစွာ လာခဲ့ရသော ဘဒ္ဒဝတိယသဌေးသည် “သူဆင်းရဲအသွင်ဖြင့် မမြင်ဖူးသေးသော သူငယ်ချင်းသဌေးကို မျက်နှာပြဖို့ မသင့်”ဟု ကြံကာ သမီးကိုသာ အလှူမဏ္ဍပ်လွှတ်သည်။</p> <p>ခွက်ကိုင်ရပ်နေသော သာမာကို အလှူဦးစီးမှူးမြင်၍ “တံငါသည်များ ငါးလုသလို အခြားအလှူခံများ အော်ကျယ် ဟစ်ကျယ် ယူသွားကြသော်လည်း ဤကလေးမကား ထိုသူများလိုမဟုတ်၊ အမျိုးကောင်းသမီးဖြစ်မည်၊ ရုပ်အဆင်းလည်း ပြည့်စုံသည်” ကြံကာ “သမီးကား သူများလို ဘာ့ကြောင့်ဝင်မယူသလဲ”ဟု မေးလေလျှင် “ဖခင်၊ ဤမျှကျဉ်းကျပ်တော့ ဝင်မရပါ”ဟု ပြန်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>မိဘမဲ့ ဖြစ်သွားသော သာမာဝတီ</h3> <p>သာမာသည် မိမိအဖြေအရ အလှူဦးစီးမှူးပေးသော ထမင်း ၃-ထုပ်ယူ မိဘများထံပေးရာ ဆာနေသောဖခင်သည် အလွန်စားမိသဖြင့် ကွယ်လွန်သည်၊ နောက်နေ့ ထမင်း ၂-ထုပ်သာယူရသည်၊ ထိုနေ့ပင် မိခင်သည်လည်း အစားမမှန် လင့်သောကလည်း ဖိပြန်၍ သေပြန်သည်။</p> <p>သာမာသည် နောက်နေ့ ထမင်းတထုပ်သာယူရာ အလှူဦးစီးမှူးက ကလေးမ၏ အမူအရာ အကဲခတ်ပြီး ထမင်း ၃-ထုပ်မှ ၂-ထုပ်၊ ၂-ထုပ်မှ တထုပ်ယူပုံ အကြောင်းမေးသည်၊ ဖြစ်ကြောင်းကုန်စင် သာမာကပြောပြရာ သမီးမရှိသော အလှူဦးစီးမှူးက သမီးအဖြစ် မွေးစားလိုက်သည်၊ သာမာသည် အလှူမဏ္ဍပ်၌ အသံဆူပုံကို ဖခင်အား မေးရာ “လူများလှ၍ အသံတိတ်အောင် မလွယ်”ဟု ဖခင်ကဖြေရာတွင် သာမာက “ရာဇမတ်ပတ်လည်ကာ၍ တံခါး ၂-ပေါက်တပ်ကာ အတွင်း၌ အိုးခွက်များ ထားပြီး တပေါက်ကဝင် ထမင်းယူပြီး ထွက်ပေါက်ကထွက်ပါစေ”ဟု အကြံပေးရာ ထိုအတိုင်း ဆောင်ရွက်သဖြင့် အလှူမဏ္ဍပ်သည် ပဒုမ္မာကြာအိုင်လို အသံငြိမ်တော့သည်။</p> <h3>အလုပ်သမားသမီးမှ သဌေးသမီးဖြစ်</h3> <p>ဃောသကသဌေးသည် အလှူမဏ္ဍပ်မှာ ရှေးကဆူညံပါလျက် ယခု တိတ်ဆိတ်ပုံကို အလှူဦးစီးမှူး တင်ပြချက်အရ သမီးအစီအစဉ်ဟု သိရာ ယခင်က သမီးမရှိ၊ ယခုဘယ်က ရသနည်း စိစစ်တော့သည်၊ အလှူဦးစီးမှူးသည် မကွယ်ဝှက်နိုင်တော့ဘဲ သမီးရပုံ ပြောပြရာ “ယခုတိုင် ငါ့သမီး သင်ထံရှိနေမှုကို သင်မပြောကြား၊ ဘာ့ကြောင့် ဤမျှဝန်လေးသော အမှုပြုရသလဲ၊ ထိုသမီးငါတို့အိမ်အမြန်လွှတ်”ဟု ခိုင်းလျှင်ပင် အလိုမတူသော်လည်း ပို့လိုက်ရတော့သည်၊ ထိုအခါမှစ၍ ဃောသကသည် သာမာကို သမီးအရာထား အမျိုးဇာတ်နှင့်အရွယ်ပါတူသော အမျိုးသမီး ၅၀၀-ကိုပါ ခြံရံစေပြီး ချီးမြှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-277 <hr> အမျိုးသမီး ၅၀၀-ခြံရံကစားနေသည့် သာမာဝတီကို ဥဒေနမင်း မြို့လှည့်စဉ် မြင်၍ မေးရာ “ဃောသကသဌေးသမီး လင်မရှိသေးပါ”ဟု သိသဖြင့် သဌေးထံ တောင်းတော့သည်။ “တဦးတည်းသမီးကို ရန်သူမိန်းမများသော နေရာ မထားနိုင်ပါ”ဟု ဃောသကက လျှောက်ရာ မင်းသည် ဃောသကဇနီးမောင်နှံ အိမ်ပြင်ထုတ် တအိမ်လုံး ချိပ်ပိတ်စေသည်။</p> <h3>သဌေးသမီးမှ မိဖုရားဖြစ်သော သာမာဝတီ</h3> <p>အပြင်ကပြန်လာသော သာမာဝတီသည် အိမ်ပြင်ထိုင်နေသော မိဘများကို မင်းပြစ်မင်းဒဏ်ဟု သိပြီး “ငါ့သမီးသည် ရန်သူမများဝိုင်းသော ရွှေနန်း၌ တယောက်တည်း မနေနိုင်ပါ၊ အဖော် ၅၀၀-ပါလျှင် နေနိုင်ပါလိမ့်မည်။ ဤစကားမျိုး ဖခင်တို့ ဘာ့ကြောင့် မလျှောက်တင်ကြပါသနည်း၊ ယခုလျှောက်တင်ကြပါ”ဟု သင်ပေးရာ မိဘများက “သမီးစိတ်မသိ၍ပါ”ဟု ပြောပြီး သမီးစကားအတိုင်း လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <p>ဥဒေနမင်းသည် အထူးကျေနပ်ပြီး “တထောင်ဖြစ်စေ အားလုံးခေါ်ခဲ့ကြ”ဟု မိန့်ကာ နက္ခတ် အခါကောင်းရွေးပြီး သတို့သမီး ၅၀၀-ခြံရံစေလျက် သာမာဝတီကို မိဖုရားအဘိသိက်ဖျန်း၊ သီးခြားပြာသာဒ်၌လည်း စံမြန်းစေသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ကောသမ္ဘီပြည်၌ ဃောသက၊ ကုက္ကုဋ၊ ပါဝါရိကဟု သူငယ်ချင်းသဌေး ၃-ဦးရှိရာ ၃-ဦးလုံး ရသေ့ ၅၀၀-ကို ပြုစုကြသည်၊ ၄-လ သဌေးများထံ ရသေ့များနေ၍ ၈-လ ဟိမဝန္တာမှာနေကြသည်၊ ဟိမဝန္တာမှရသေ့များလာကြစဉ် ခရီးခဲ၌ ရေငတ်ကြ၍ ညောင်ပင်ကြီးအောက် ရောက်လျှင် ညောင်စောင့်နတ်မင်းထံ အချီးအမြှောက် တောင့်တကြသည်။</p> <h3>နေ့ဝက်ဥပုသ်အကျိုး တန်ခိုးများစွာ</h3> <p>ညောင်စောင့်နတ်သည် တန်ဆာဆင်ထားသော လက်ကိုဆန့်၍ သောက်ရေအဖျော် စသည်များကပ်ရာ ရသေ့များ အံ့ဩကြပြီး ရှေးကုသိုလ်ပြုပုံ မေးကြသည်၊ ညောင်စောင့်နတ်က “လောကမှာ ဘုရားပွင့်၍ သာဝတ္ထိမှာ သီတင်းသုံးနေသည်၊ ဘုရားရှင်အား ပြုစုသော အနာထပိဏ်သဌေးကြီးသည် ဥပုသ်နေ့များမှာ သူ့အလုပ်သမားများအား လုပ်ခအပြည့်ပေးပြီး ဥပုသ်စောင့်စေပါသည်၊ ကျွန်ုပ်ကတော့ နံနက်ပိုင်း မသိ၊ နေ့ခင်း ထမင်းစားပြန်မှ အလုပ်သမားများ မမြင်၍မေးရာ ဥပုသ်စောင့်ကြရကြောင်း သိရ၊ နေ့ဝက်လည်း ဥပုသ်စောင့်နိုင်ကြောင်း သိရ၍ နေ့ဝက်ဥပုသ်စောင့်ခဲ့ရသည်၊ ထိုနေ့ပင် ကွယ်လွန်၍ ဤစည်းစိမ်ရပါသည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-278 <hr> ရသေ့များသည် “ဘုရားပွင့်ပြီတဲ့”ဟု ကြားကာ ဝမ်းသာလှပြီး သာဝတ္ထိသို့ သွားလိုလှသော်လည်း “ကျေးဇူးများသော သဌေးများကို ဤအကြောင်း ပြောကြမည်” ကြံပြီး ကောသမ္ဘီသွား ထိုအကြောင်း မိန့်ကြသည်။ သဌေးများက အတူ လိုက်ရန် လျှောက်ရာ “ငါတို့သွားနှင့်မည်၊ သင်တို့ ဖြည်းဖြည်းလာကြ”ဟု ထားခဲ့ပြီး သာဝတ္ထိသွား၊ ဘုရားထံတော်ရဟန်းပြု၊ ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>လှည်းဝိုင်းဆွမ်းကပ်ရက် လဝက်တိုင်တိုင်</h3> <p>သဌေး ၃-ဦးတို့လည်း လှည်း ၅၀၀-စီ ခြံရံကာ သာဝတ္ထိသွား ဇေတဝန်ကျောင်းအနီး လှည်းဝိုင်းချကာ ဘုရားထံသွား တရားနာကြ၊ ၃-ဦးစလုံး သောတာပန် ဖြစ်ကြသည်၊ နောက်နေ့မှစ၍ ၁၅-ရက်တိုင်တိုင် လှည်းဝိုင်းယာယီမဏ္ဍပ်မှာ ဆွမ်းကပ်ကြပြီး ကောသမ္ဘီကြွဖို့ ဘုရားပင့်ရာ “ဆိတ်ငြိမ်ရာမှာ ဘုရားရှင်များ မွေ့လျော်ကြသည်”ဟု ဘုရားရှင် မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>သဌေးများက “သိပါပြီဘုရား၊ တပည့်တော်များ သတင်းလျှောက်ထားလျှင် ကြွရောက်တော်မူကြပါ”ဟု လျှောက်ထားကာ မြို့ပြန်၊ ဆိုင်ရာ ဥယျာဉ်မှာ ဃောသိတာရုံ၊ ကုက္ကုဋာရုံ၊ ပါဝါရိကာရုံဟု ကျောင်းတိုက် ၃-တိုက်ဆောက်ကြသည်။</p> <p>သံဃာများစွာခြံရံလျက် ကောသမ္ဘီသို့ ဘုရားရှင် ချီတော်မူသည်။ လမ်းခရီးအတွင်း မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏား၏ အရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်းကို မြင်တော်မူ၍ ခရီးစဉ်ဖြတ်ကာ ကုရုတိုင်း ကမ္မာသဒမ္မနိဂုံးရွာကြွသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ကို သမက်တော်လိုသော မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားကြီးသည် တညလုံးရွာပြင်မှာ မီးပူဇော်ပြီး စောစော ရွာတွင်းဝင်သည်၊ ဘုရားရှင်လည်း နောက်နေ့ ရွာတွင်းဆွမ်းခံဝင်သော် မျက်နှာချင်းဆိုင်ခရီး၌ မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားအား မိမိကိုယ်ကို ပြတော်မူသည်၊ ပုဏ္ဏားကြီး ဘုရားမြင်၍ “ဤအချိန်အထိ ငါ့သမီး အဆင်းနှင့်တူသော သူငယ်ကို ရှာနေခဲ့သည်၊ အဆင်းပြည့်စုံသော်လည်း ဤပုံရဟန်း အသွင်ကိုသာ လိုလားခဲ့သည်၊ ဤရဟန်းကား တင့်တယ်လှပ ငါ့သမီးအတွက် အလျော်ပင် ကျသည်”ဟု ကြံကာ အိမ်အမြန် ပြန်သွားသည်။</p> <p>ပုဏ္ဏားကြီး၏ ရှေးအဆက်အနွယ်ကား ရဟန်းဖြစ်၍ ရဟန်းကိုသာ စိတ်ညွှတ်သည်၊ ပုဏ္ဏားကြီးသည် သမီးနှင့်လျော်သော သမက်လောင်းတွေ့ခဲ့၍ “သမီးကို မြန်မြန်တန်ဆာဆင်ပါ”ဟု ပုဏ္ဏေးမကို အမိန့်ပေးလိုက်သည်၊ သမီးတန်ဆာဆင်နေစဉ် ဘုရားရှင်သည် တည်နေရာ၌ ခြေရာတော်စေတီတို့ကိုပြ (ခြေတော်ရာချ) မြို့တွင်းဝင်သည်၊ ဘုရားရှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-279 <hr> ခြေတော်ရာကား မိဋ္ဌာန်နင်းမှ ထင်သည်၊ ရည်ရွယ်အပ်သူများသာ မြင်ရသည်၊ ထားလိုသော ခြေတော်ရာကို ဆင်နင်း၊ မိုးဖျက်၊ လေတိုက်သော်လည်း မပျောက်ပျက်နိုင်။</p> <h3>ခြေရာကိုကြည့်၍ ဘုရားရှင်ဟု ပုဏ္ဏေးမ သိ</h3> <p>ပုဏ္ဏားကြီးသည် ဇနီးနှင့်သမီးခေါ်ပြီး ထိုနေရာလာလတ်သော် ဘုရားရှင်ကို မမြင်၍ “ရှင်မ ပြုသမျှ ဘာမျှမကောင်း၊ သင်အကျယ်ချဲ့လုပ်နေစဉ် ရဟန်းထွက်သွားသည်”ဟု ပုဏ္ဏေးမကို ပြောကာ ဘုရားကြွရာကိုကြည့်လတ်သော် ခြေရာတော်ကိုမြင်၍ “ဤအရပ်ကြွပေမည်” ဟု ပြောလိုက်သည်၊ ပုဏ္ဏေးမသည် ဘုရားခြေတော်ရာ မြင်၍ “ဤပုဏ္ဏားကြီး မိုက်လေစွ၊ ကိုယ့်ကျမ်းဂန်၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကိုမျှမသိ” ဟု ကြံကာ ပုဏ္ဏားကြီးနှင့် ပြက်ရယ်ပြုလိုသည်ဖြစ်၍ “သင်ကား မိုက်ပါပေစွ၊ ဤသို့သော ယောက်ျားမြတ်အား သမီးပေးမည်ဟု ဆိုဘိ၏၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟမကင်းသူ၏ခြေရာ ဤသို့မဟုတ်၊ လောက၌ ကိလေသာအမိုးကို စင်စစ်ရိုက်ချိုးပြီးသော ဘုရားရှင်၏ခြေရာကို သေချာအောင် ကြည့်စမ်းပါ၊ ရာဂများသူ၏ ခြေရာအလယ်ကံမထိဘဲ ခွင်သည်၊ ဒေါသများသူ၏ ခြေရာကား နောက်သို့ငင်သလိုဖြစ်၏။ မောဟများသူကား ခြေဖျား ဖနောင့်တို့ဖြင့် ဖိနင်းသလိုသာတည်း၊ ယခု မျက်မြင်ခြေရာကား ကိလေသာအမိုး ရိုက်ချိုးပြီးသော မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ခြေတော်တည်း”ဟု ပြောပါသော်လည်း နားမဝင်ဘဲ ပုဏ္ဏားကြီးပြန်အော်သည်။</p> <h3>ဤဇမ္ဗူမှာ သမီးနှင့် တူသူမရှိ</h3> <p>ဇနီးမောင်နှံငြင်းခုံနေစဉ် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ သံဃာနှင့်တကွ ဘုရားရှင်သည် မာဂဏ္ဍီတို့ မြင်လောက်ရာဖြင့် ထွက်လာတော်မူရာ အဝေးကပင် ပုဏ္ဏားကြီးမြင်သဖြင့် ပုဏ္ဏေးမကို လက်တို့ပြီး “ငါပြောတဲ့ယောက်ျား ဤသူ”ဟု ဝမ်းသာစွာဘုရားရှေ့မှောက်ရပ်လျက် “အို ရဟန်း၊ ငါသည် သင့်ကို စောစောကပင် ရှာနေသည်၊ ဤဇမ္ဗူဒိပ်မှာ ငါ့သမီးနှင့် အလှတူ မိန်းမမရှိ၊ သင်နှင့် အလှတူသော ယောက်ျားလည်း မရှိ၊ ငါ့သမီးကို သင့်အား လုပ်ကျွေးပေးပါ၏၊ လက်ခံပါ”ဟု တိုက်ရိုက်ပင် ပြောသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားကြီးကို “ငါ့အား ဖျားယောင်းဖို့ အနီးကပ်ရပ်ကာ ချစ်စဖွယ်စုံ အဆင်းလှသူ မာရ်နတ်သမီး ၃-ဦးသော်မျှ ငါမလိုလား၊ သမီး ဤမာဂဏ္ဍီကို ဘယ်မှာယူလိုပါအံ့နည်း”ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ကို ရန်ဖွဲ့သော မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>“တဏှာ၊ အရတီ၊ ရာဂါ၊ မာရ်နတ်မင်း သမီး ၃-ဦးကို မြင်ပါလျက် မေထုန်မှု၌ အာသာမဖြစ်၊ ကျင်ငယ်၊ ကျင်ကြီးပြည့်နေသော သာဂဏ္ဍီကို ခြေဖြင့်သော်မှ<br> <br>စာမျက်နှာ-280 <hr> မထိချင်ပါ”ဟူသော ဂါထာကိုပါ ဟောကြားပြန်ရာ သမီး မာဂဏ္ဍီသည် “ငါ့အလိုမရှိလျှင် ‘မလိုချင်’ ဟုသာ ဆိုသင့်သည်၊ ယခုမူ ငါ့ကိုယ်ကို ကျင်ကြီး ကျင်ငယ် ပြည့်နေသည်၊ ခြေဖြင့်သော်မျှ မထိချင်ဟု ရက်စက်စွာ ရဟန်းဂေါတမ ပြောသည်၊ ရှိစေတော့၊ ငါအခွင့်အာဏာရလာလျှင် ရဟန်းဂေါတမ သေပေါက် သေလမ်းကို ရှာကြံကြည့်ရှုမည်” ဟု အငြိုးထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သမီးမာဂဏ္ဍီရန်ငြိုးဖွဲ့မှုကို ဂရုမထားဘဲ စရိုက်နှင့်လျော်သော တရားကိုဟောရာ မာဂဏ္ဍီတို့ဇနီးမောင်နှံ အနာဂါမ်တည်ကြပြီးလျှင် “ငါတို့ဖို့ ယခုအိမ်ထောင်မလို”ဟု ကြံကာ သမီး မာဂဏ္ဍီကို ဘထွေး မာဂဏ္ဍီထံ အပ်နှံပြီး ရဟန်းပြုကြ၊ နောက် ၂-ဦးလုံး ရဟန္တာဖြစ်သွားကြသည်။</p> <p>ထို့နောင် ဘုရားရှင်သည် ခရီးစဉ်အရ ကောသမ္ဘီ ကြွတော်မူရာ သဌေး ၃-ဦး ကြိုဆိုကြပြီး ကျောင်းတိုက်ကြီး ၃-တိုက်ကို စာတုဒ္ဒိသသံဃိကလှူဒါန်းကာ နောက်နေ့ အတွက် ဆွမ်းပင့်ပြီးမှ ပြန်ကြသည်။</p> <h3>မိဖုရားဖြစ်၍ ဘုရားကို ဆဲခိုင်းသော မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>ဥဒေနမင်းသည် ဘထွေးတော်နှင့် တိုင်ပင်ပြီး သမီးမာဂဏ္ဍီကိုမိဖုရားမြှောက်၊ အခြံအရံ အမျိုးသမီး ၅၀၀-နှင့်အတူ ပြာသာဒ်သီးခြားပေးထားရာ ရာထူးအာဏာရှိလာပြီဖြစ်သော မာဂဏ္ဍီသည် ကောသမ္ဘီဘုရားရှင်ကြွလာပြီကြားလျှင်ပင် စုတ်ပြတ်ယစ်မူး သေသောက်ကြူးများ ခေါ်စေပြီး လက်ဆောင်ပေး၍ “ရဟန်းဂေါတမကို ဤနည်းဤပုံ စုံအောင် ဆဲရေးကြ” ဟု သင်လွှတ်သည်။</p> <p>သံဃာနှင့်တကွ မြို့တွင်းဘုရားရှင်ဝင်စဉ် ယင်းလူမိုက်များက ဆဲရေးကြသည်၊ အရှင်အာနန္ဒာက အဆဲခံရသောမြို့ မနေဘဲ အခြားကြွရန် လျှောက်တင်ရာ ဘုရားရှင်က “မြတ်စွာဘုရားကိုမည်သည် လောကဓံ ၈-စုံ မတုန်လှုပ်ကြ၊ ဤဆဲရေးသံ ၇-ရက်ထက်မပို၊ ဆဲသူများအပေါ် ပြန်ကျ” စသည်ဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>သဌေး ၃-ဦး ဘုရားရှင်ကို တလှည့်စီ ကြီးစွာ ပူဇော်လှူဒါန်းကြရာ တလလွန်မြောက်သော် “ဘုရားရှင်တို့မည်သည် တလောကလုံး စောင့်ရှောက်ဖို့ ပွင့်လာသည်၊ အခြားသူများအားလည်း အခွင့်အရေး ပေးကုန်အံ့”ဟု သဌေး ၃-ဦးတို့ တိုင်ပင်ကာ မြို့သူမြို့သားအား အခွင့်ပေးသဖြင့် လမ်းအလိုက်၊ အသင်းအဖွဲ့အလိုက် လှူဒါန်းကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-281 <hr> ခုဇ္ဇုတ္တရာ သောတာပန်ဖြစ်<br> သံဃာနှင့် ဘုရားရှင် ပန်းသည်ကြီးအိမ် သီတင်းသုံးချိန် သာမာဝတီ၏ အလုပ်အကျွေး ဥတ္တရာသည် ငွေ ၈-ကျပ်ယူ၍ ပန်းဝယ်ရန်လာရာ ပန်းသည်ကြီးက “ယနေ့ သင့်ကို ပန်းပေးချိန်မရ၊ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာကို ငါ ဆွမ်းကပ်နေသည်။ သင်လည်း ပြုစုကူညီပါ၊ သို့မှ သူတပါး ဝေယျာဝစ္စပြုသူဘဝမှ နောင် သင်လွတ်မည်”ဟု ပြောသည်။ ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် မိမိဆိုင်ရာ စားစရာများ စားပြီး ဘုရားရှင် ဆွမ်းစားကျောင်းမှာ ဝေယျာဝစ္စပြု၊ ဘုရားရှင်၏ တရားအားလုံးကိုလည်း သင်ယူကာ အနုမောဒနာ ကြားနာပြီး သောတာပန် တည်သည်။</p> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် တခြားနေ့များမှာ ၄-ကျပ်ဖိုးသာ ပန်းဝယ်သွားသော်လည်း အရိယာဖြစ်ပြီးသော်ကား သူတပါးပစ္စည်း စိတ်ဖြင့်သော်မျှ မပြစ်မှားတော့ဘဲ ၈-ကျပ်ဖိုးလုံးဝယ်၍ သာမာဝတီထံ သွားရာ “ယနေ့ ပန်းတွေများသည်၊ ငါ့အရှင်မင်းကြီး သွားရာယနေ့ အသံ စိတ်ကြည်နေသလော”ဟု သာမာဝတီမိဖုရားက မေးသဖြင့် မုသာဝါဒကံ လုံခြုံပြီဖြစ်သော ခုဇ္ဇုတ္တရာက မကွယ်မဝှက် အားလုံးတင်ပြသည်။ (စကားကျဉ်းရန် ဥတ္တရာ၊ သာမာဟုသာ သုံးအံ့။)</p> <h3>ခုဇ္ဇုတ္တရာကြောင့် မိန်းမ ၅၀၀-လုံး သောတာပန်</h3> <p>“အမိဥတ္တရာ ရေသောက်သလိုထူး ငါတို့အားလည်း ပေးပါ”ဟု သာမာနှင့်တကွ အားလုံးက လက်ဖြန့်တောင်းရာ “ဤလိုပေးမရ၊ ဘုရားရှင်ဟောတိုင်း အရှင်မတို့အား ကျွန်ုပ် တရားဟောပါမည်၊ ရှေးကုသိုလ်ရှိလျှင် တရားရပါလိမ့်မည်၊ ကျွန်ုပ်ကို အမြင့်မှာထား၊ အရှင်မတို့က နိမ့်ရာမှာ နေကြပါ”ဟု ပြောဆိုနေထိုင်ကြပြီး ဥတ္တရာသည် သေက္ခပဋိသမ္ဘိဒါအရာ၌ တည်ပြီး တရားဟောရာ သာမာမိဖုရားကြီးနှင့်တကွ ၅၀၀-လုံး သောတာပန် တည်ကြသည်။</p> <p>သာမာ၏ အမိန့်အရ ဥတ္တရာသည် အလုပ်မလုပ်ရတော့ဘဲ ဘုရားထံ တရားသွားနာပြီး သာမာတို့အဆင့် နာရသည်။ ဥတ္တရာသည် ကဿပဘုရားသာသနာ၌ သာမဏေတပါးအား “ကျွန်မလို ခါးကုန်းပါစေ” ဟု ပြက်ရယ်ပြုမိသဖြင့် ၅၀၀-ဘဝ ကျွန်ဖြစ်ရ၏။ ဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီ နန်းတော်ကြွလာသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါး ခါးကုန်းပုံကို အလုပ်ကျွေးမိန်းမများက ပြက်ရယ်ပြုမိသဖြင့် ခါးကုန်း၍ ခုဇ္ဇာမည်သည်။</p> <p>ဗာရာဏသီ နန်းတော်၌ ရာဇဂြိုဟ်မှ သပိတ်ပြည့် နို့ထမင်းပူပူ ကိုင်ယူသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်အားမြင်၍ ရွှေလက်ကောက် ၈-ကွင်းချွတ်ကာ “ဤလက်ကောက်ခံ သပိတ်ဖြင့် ကြွတော်မူကြပါ”ဟု လှူခဲ့သဖြင့် ပညာရှင်ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-282 <hr> မိဖုရား ၅၀၀ နံရံဖောက်၍ ဘုရားဖူး<br> သာမာတို့ ၅၀၀-အဖွဲ့ကား အရိယာများ ဖြစ်ပြီးသော်လည်း သဒ္ဓါတရား မရှိသေးသော ဥဒေနမင်းကြောင့် ဘုရားဖူးသွားခွင့် အမြဲ မရကြပေ။ ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင် လမ်းမကြွတော်မူလျှင် (လေသာပြတင်းပေါက် နည်းနေ၍ မလောက်သဖြင့်) နေရာအသီးသီးမှာ အပေါက်ဖောက်၍ ကြည်ညိုကြသည်။</p> <p>သာမာဝတီ မိဖုရားတို့၏ ပြာသာဒ်ပေါက်များကို မာဂဏ္ဍီမိဖုရား မြင်၍ မေးရာ “ဘုရားအပေါ် မာဂဏ္ဍီ ရန်ငြိုးထားသည်” မသိသဖြင့် အဖြေမှန်ကို သာမာတို့က ပြောပြရာ “ရဟန်းဂေါတမနှင့် သူ့တပည့်များအပေါ် ငါ့အလုပ်သိရတော့မည်”ဟု ကြံပြီး ဥဒေနမင်းနှင့် ၂-ဦးချင်းအချိန် “မင်းကြီး၊ သာမာတို့အဖွဲ့ အပြင်တောင့်တမှု ရှိနေပါသည်။ မကြာမီ အရှင်မင်းကြီးကို လုပ်ကြံပါလိမ့်မည်၊ သူတို့က အရှင်မင်းကြီးတို့အပေါ် ချစ်ခင်မြတ်နိုးမှု မပြုပါ၊ ရဟန်းဂေါတမ လမ်းမကြွလျှင် ပြတင်းမလောက်၍ အပေါက်များဖောက်၍သော်မှ ကြည့်ကြပါသည်” ဟု ကုန်းတိုက်သည်။ ဥဒေနမင်းကြီး မယုံကြည်ပေ၊ ဒုတိယတင်၍လည်း မယုံကြည်၊ တတိယတင်၍ မယုံကြည်သောအခါ၌မူ မာဂဏ္ဍီက ဥဒေနမင်းကို နေရာသွားကြည့်စေသည်။ ဥဒေနမင်းသည် အပေါက်များကိုမြင်၍ မေးသောအခါ အမှန်ကို လျှောက်တင်ကြသော် သာမာတို့အပေါ် စိတ်မဆိုး အပြစ်မတင်ဘဲ အပေါက်များကိုသာ ပိတ်စေသည်။ မင်းကြီးသည် ထိုအချိန်မှစ၍ ပြာသာဒ်အကန့်တိုင်း သံဇကာ လေသာပြတင်းတို့ကို တပ်ပေးသည်။ (ကုန်းတိုက်ခြင်း - ၁)</p> <h3>ကုန်းစကားစုံညီ မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>မာဂဏ္ဍီသည် ထိုမျှဖြင့် မင်းကိုစိတ်ဆိုးဖို့ မတတ်နိုင်ရကား “မင်းကြီးတို့၌ ထိုမိန်းမများ ချစ်-မချစ် သိရအောင် ကြက် ၈-ကောင်ပို့ပြီး အရှင်မင်းကြီးတို့ဖို့ ချက်စေပါ” ဟု အကြံတင်ပြရာ ထိုအစီအစဉ်အတိုင်း ကြက် ၈-ကောင်ပို့သည်။ သောတာပန်အမျိုးသမီးသည် ကြက်ရှင်များကို ဘယ်ချက်ပါမည်နည်း၊ “မသင့်ပါ”ဟုဆိုပြီး လက်ဖြင့်သော်မျှ မကိုင်လို။</p> <p>မာဂဏ္ဍီသည် “ရှိစေတော့ အရှင်မင်းကြီး၊ ထိုကြက်များကိုပင် ရဟန်းဂေါတမအတွက် ချက်ဖို့ ပို့စေပါ”ဟု တင်ပြရာ ထိုအတိုင်းပင် မင်းကြီးပြုသည်။ သို့သော် လမ်းမှာ ကြက်များကို သတ်ပြီးမှ ပို့သဖြင့် သာမာဝတီချက်ပြီး ဘုရားထံတော် ပို့လှူစေသည်။ မာဂဏ္ဍီသည် “ကြည့်ပါ၊ အရှင်မင်းကြီး”ဟု သာဓကပြသဖြင့်လည်း မင်းကြီး စိတ်ဆိုးအောင် မတတ်နိုင်။ (ကုန်းတိုက်ခြင်း-၂)<br> <br>စာမျက်နှာ-283 <hr> ဟတ္ထိကန္တစောင်းရှင် ဘုရင် ဥဒေန<br> ဥဒေနမင်းသည် သာမာဝတီ၊ ဥဇ္ဇေနီ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်းသမီး ဝါသုလဒတ္တာ၊ မာဂဏ္ဍီဟု မိဖုရား ၃-ဦးတွင် တဦးစီထံမှာ ၇-ရက်စီ စံမြန်းသည်။</p> <p>မာဂဏ္ဍီသည် မြွေဟောက်ငယ်တကောင်ကို ဝါးဆစ်၌ ထည့်သိမ်းထားသည်။ ဥဒေနမင်းကား သွားလေရာရာ ဆင်ချစ်သော ဟတ္ထိကန္တစောင်းကို ယူသွားမြဲဖြစ်ရာ မာဂဏ္ဍီသည် သူ့ထံ မင်းကြီးလာခိုက် မြွေဟောက်ကို စောင်းတွင်းထည့် အပေါက်ပိတ်ထားလိုက်သည်။ သာမာဝတီထံ သွားခါနီးဖြစ်သော မင်းကြီးကို “အရှင်မင်းကြီး၊ သာမာဝတီကား ရဟန်းဂေါတမ အသင်းသူ ဖြစ်သည်၊ အရှင်မင်းကြီးတို့ကို မျက်လောက်မျှ မရေတွက်ပါ၊ ဘာပဲလုပ်လုပ် အရှင်မင်းကြီးတို့၏ အပြစ်ကိုသာ ကြံနေပါသည်၊ သတိထားပါ”ဟု လျှောက်သည်။</p> <h3>မင်းတို့မျက်စောင်း အကြောင်းမရွေး</h3> <p>ဥဒေနမင်းသည် သာမာဝတီနှင့် ၇-ရက်နေပြီးနောက် ၇-ရက် မာဂဏ္ဍီထံအလှည့်ကျ၍သွားစဉ် မာဂဏ္ဍီက “အရှင်မင်းကြီးကို သာမာဝတီ အခွင့်အလမ်းမရှာဘဲ ရှိ၏လော”ဟု အကျိုးလိုလားဟန် ပြောကာ မင်းကြီးလက်မှ စောင်းယူလှုပ်ပြီး “ဘယ်လိုလဲ၊ စောင်းတွင်းမှာ တကောင်ကောင် လှုပ်ရှားသွားလာနေသည်” ဆိုပြီး မြွေထွက်ပေါက်ကို အဖွင့် “အမယ်လေး သေပါပြီ၊ စောင်းတွင်းမှာ မြွေကြီး” ဟု ပြောပြောဆိုဆို စောင်းပစ်ပြေးသည်။ (ကုန်းတိုက်ခြင်း-၃)</p> <p>ဥဒေနမင်းသည် မီးလောင်သော ဝါးတောအလား ဆားဖြူးသော ခုံလောက်ပမာ ဒေါသဖြင့် တဖျစ်ဖျစ်မြည်လျက် သာမာနှင့်အားလုံးကို အမြန်ခေါ်စေသည်။</p> <p>မင်းကြီး စိတ်ဆိုးကြောင်း သိသော သာမာသည် အဖော်များအား “သင်တို့ကို သတ်လို၍ မင်းကြီးခေါ်သည်၊ ယနေ့ တနေ့လုံး မင်းကြီးကို ရည်ညွှန်း၍ မေတ္တာပွားများကြ” သတိပေးထားသည်။ ဥဒေနမင်းသည် မိန်းမများကို အစဉ်လိုက်ထားပြီး လေးကြီးကိုစွဲကိုင်၍ အဆိပ်လူးမြားကပ် လေးတင်၍ ရပ်လိုက်သည်။</p> <h3>မေတ္တာကွယ်ကာ မြားမလာ</h3> <p>သာမာနှင့်တကွ ၅၀၀-လုံးတို့သည် ထိုခဏ၌ ဩဒိသ မေတ္တာဖြန့်ကြရာ မင်းကြီးသည် လေးကို မပစ်နိုင်၊ မချနိုင်ဘဲ ကိုယ်မှ ချွေးပေါက်ကြီးများ ကျကုန်သည်၊ တကိုယ်လုံးလည်း တုန်လှုပ်ကာ တံကွေးများ စီးကျသည့်အပြင် ဘာကို ကိုင်ရမည်ဟုပင် မမြင်တော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-284 <hr> ထိုအခါ မင်းကြီးကို သာမာဝတီက “မင်းကြီး၊ ပင်ပန်းနေပါသလား”မေးရာ “ပင်ပန်းလှသည်၊ ငါ၏မှီရာ သင်ပင် ဖြစ်ပါသည်”ဟု ဝန်ချလိုက်သည်၊ “ကောင်းပြီ မင်းကြီး၊ မြားကို မြေပြင်လှည့်ပါ”ဟုဆိုရာ ထိုအတိုင်း မင်းကြီးပြုသည်၊ “မင်းကြီးလက်မှ မြားလွှတ်ပါစေ”ဟု သာမာဝတီ အဓိဋ္ဌာန်သောခဏ မြားလွတ်သွားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ထိုခဏချင်း ရေ၌ငုပ်၍ ပြန်လာပြီး ဆံပင် အဝတ်စိုလျက်ပင် သာမာဝတီ၏ ခြေတို့၌ တုပ်ဝပ်ပြီး “သည်းခံပါ၊ မာဂဏ္ဍီစကားဖြင့် မဆင်မခြင်ဘဲ ဤကိစ္စ ပြုမှားမိပါသည်”ဟုတောင်းပန်သည်။ သည်းခံပါကြောင်း သာမာဝတီကပြန်ကြားလျှင် မင်းကြီးက “ယနေ့မှစ သင်တို့သဘောရှိ ဘုရားရှင်အား လှူကြ၊ ကျောင်းသွား တရားနာကြ၊ လုံခြုံမှုလည်း ငါပေးမည်”ဟု ဆုပေးသည်။</p> <h3>လှူဖွယ်လက်တဝါး အထည်ငါးရာ ကျိုးများစွာ</h3> <p>“ကျွန်တော်မတို့အား တရားသင်ပြပို့ချ ပေးမည့် ရဟန်းတပါးကို ယနေ့ စပြီး တောင်းပြီး ပင့်ပေးပါ”ဟု သာမာဝတီလျှောက်ထားသဖြင့် မင်းကြီး ဘုရားထံသွားလျှောက်ရာ အရှင်အာနန္ဒာ ရလာသည်၊ အရှင်မြတ်ထံ ငါးရာသော အမျိုးသမီးများ တရားသင်ကြားကြသည်၊ တနေ့သော အနုမောဒနာ၌ ကြည်ညိုကြ၍ အပေါ်ရုံအထည် ၅၀၀-လှူဒါန်းကြသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် ရှေးအပ်ချုပ်သမားဖြစ်စဉ် အပ်တချောင်းနှင့် လက်တဝါးစာ အဝတ်ပိုင်းကို ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတဆူအား လှူခဲ့ဖူးသည်၊ အပ်လှူ၍ ပညာကြီးကာ အဝတ်ပိုင်းလှူ၍ အဝတ် ၅၀၀-ဤနည်းဖြင့် အကြိမ် ၅၀၀-ရသည်။</p> <p>မာဂဏ္ဍီသည် တခြားပြုဖွယ်မမြင်ရကား မင်းကြီးကို ဥယျာဉ်တော်သွားဖို့ဆွဲဆောင်ကာ ဘထွေးမာဂဏ္ဍီကိုမူ “ကျွန်မတို့ ဥယျာဉ်သွားနေစဉ် သာမာ၏ နေရာကိုသွားကာ သာမာနှင့် ပရိသတ်ကို အတွင်းထား၊ မင်းမိန့်ဆိုကာ တံခါးပိတ်လျက် ကောက်ရိုးရစ်ပတ် မီးမြှိုက်ပါ”ဟု တဘက်လှည့်မှာကြားသည်။</p> <h3>ကံပြတ်လျှင် သမာပတ် မတတ်နိုင်</h3> <p>ဘထွေးလည်း မာဂဏ္ဍီမှာတိုင်း ပြုသည်၊ ထိုနေ့၌ကား သာမာတို့အားလုံး ရှေးကပြုထားသော ဥပပီဠကကံကြောင့် သမာပတ် မဝင်စားနိုင်ကြဘဲ တပြိုင်နက်ပင် ဖွဲ့ဆုပ်ပမာ မီးလောင်ကြရှာသည်။ လုံခြုံရေးများ မင်းကြီးထံ သွားအကြောင်းကြားကြရာ မာဂဏ္ဍီပြစ်မှုဟု ထောက်လှမ်းချက်အရ မင်းကြီးသိသဖြင့် မာဂဏ္ဍီကို ခေါ်ပြီး “ငါ့အလုပ် သင်လုပ်ခြင်းသည် အလုပ်ကောင်းဖြစ်သည်၊ ငါ့ကိုသတ်ဖို့ ထထကြွကြွ ဝီရိယရှိသူ သာမာကို သင်သတ်အပ်ရကား ငါကြည်ညိုသည်၊ သင့်အား စည်းစိမ်တိုးပေးမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-285 <hr> သင့်ဆွေမျိုးများကိုပါ ခေါ်”ဟု ပရိယာယ်မိန့်ကြားရာ မာဂဏ္ဍီသည် ဆွေမျိုးတော်တော် မတော်တော် အားလုံးကို ခေါ်လိုက်သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် လူစုံလတ်သော် မင်းရင်ပြင်၌ လည်မျိုပမာဏ တွင်းများဝယ် လူအားလုံးကို မြှုပ်သတ်မြေဖို့ပြီး မြေပေါ်၌ ပေါ်နေသော ဦးခေါင်းများကို ရိုက်ခွဲကာ သံထွန်သွားများဖြင့် ထွန်ယက်စေသည်။ မာဂဏ္ဍီမိဖုရားကိုလည်း ခုတ်ထစ်ပိုင်းကာ မုန့်ကြော်အိုးကင်း၌ ထည့်ကြော်စေသည်။</p> <h3>သာမာစုပေါင်း မကောင်းမှုကံ ပြန်၍ခံ</h3> <p>ဘုရားမပွင့်မီ သာမာဝတီအဖွဲ့သူ ၅၀၀-တို့သည် ရေချိုးဆိပ်၌ ရေချိုးပြီး အပြင်၌ရပ်နေကြစဉ် ချမ်းလှသဖြင့် မနီးမဝေးရှိ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၏ သစ်ရွက်တဲကျောင်းကို မြင်၍ မဆင်ခြင်ဘဲ အပြင်မှ မီးတိုက်ကာ မီးလှုံကြသည်။ ကျောင်းတွင်း၌အရှင်မြတ်က နိရောဓသမာပတ် ဝင်စားနေဆဲဖြစ်၏၊ မီးလျှံငြိမ်းမှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါကို ယင်းသူများ မြင်၍ “ငါတို့သည် ဘယ်ပုံလုပ်မလဲ (အလုပ်ဖြင့်မှားပြီ) ဤပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မှာကား တန်ခိုးကြီး ဆရာဖြစ်သည်၊ ဤအရှင်ပျံလွန်သည်ကို မင်းကြီးသိလျှင် ငါတို့ကို စိတ်ဆိုးပေမည်၊ ဤအရှင်မြတ် ပြာကျအောင် အစဖျောက်ကြစို့”ဟု တိုင်ပင်ကာ အခြားထင်းများထည့် မီးတိုက်ကြပြန်သည်။ (ဤကား စေတနာပါ၍ အပြစ်ကြီးလှ၏။)</p> <p>နောင် မီးများငြိမ်းမှ အရှင်မြတ်သည် သမာပတ်မှထကာ ယင်းသူမများ မြင်စဉ်ပင် သင်္ကန်းများခါပြီး ကောင်းကင်ပျံကြသည်။ ယင်းကံကြောင့် ငရဲကျပြီး အကြွင်းဖြင့် ဤသို့ မီးလောင်တိုက်သွင်းခံရသည်။</p> <h3>ပါဠိတော် ဣတိဝုတ်နှင့် ခုဇ္ဇုတ္တရာ</h3> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် ဗဟုသုတ ရှိလေစွ၊ မာတုဂါမ ဖြစ်လျက် မာတုဂါမ ၅၀၀-ကို သောတာပန်တည်အောင် တရားဟောနိုင်သည်၊ မိမိအားပစ်သော မင်း၏မြားကို မေတ္တာပွား၍ သာမာဝတီလည်း ဖယ်နိုင်သည်”ဟု ပရိသတ်မှာ စကားဖြစ်ကာ ဂုဏ်ထင်ရှားသဖြင့် ယင်း ဧတဒဂ် ၂-ပါး အသီးသီးရကြသည်။</p> <p>သောတာပန်ဖြစ်ပြီးသော သာမာတို့အဖွဲ့ ၅၀၀-သည် ခုဇ္ဇုတ္တရာအား ဘုရားထံသွား အမြဲတရားနာခိုင်းသည်။ ပြန်လာက အမျိုးသမီးအဖွဲ့အား ဘုရားဟောသည့်အတိုင်း မိမိနာခဲ့သောတရားများကို “ဝုတ္တံ ဟေတံ ဘဂဝတာ၊ ဝုတ္တမရဟတာတိ မေ သုတံ” - နိဒါန်းခံကာ ပြန်ဟောပြရသည်။</p> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာပြန်ဟောပြသော သုတ် ၁၁၂-သုတ်ကို ဣတိဝုတ်ပါဠိတော်အနေဖြင့် သံဂါယနာ တင်ခဲ့ကြ၏။ သို့ရကား ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် တိပိဋကဓရ အမျိုးသမီးလည်းဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-286 <hr> ၅။ ဈာန်၌မွေ့လျော်မှု ဈာယီတဒဂ်ရ (နန္ဒသတို့သား၏ မိခင်) ဥတ္တရာ။<br> ဥတ္တရာအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရား လက်ထက် ဟံသာဝတီ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဗျာဒိတ် ရခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ် (သုမနသဌေးကြီး၏ အလုပ်သမား) မောင်ပုဏ္ဏ-မယ်ဥတ္တရာ တို့၏သမီး ဥတ္တရာ ဖြစ်လာသည်။</p> <p>တခုသော နက္ခတ်ပွဲနေ့ဝယ် သဌေးကြီးက ပုဏ္ဏကိုခေါ်ပြီး “ပွဲလမ်းသဘင်နှင့် ဥပုသ် စောင့်သုံးခြင်းသည် ဆင်းရဲသူများအဖို့ အကျိုးမရှိပါ၊ သို့သော်လည်း ကြိုက်ရာပြောပါ၊ ပွဲသဘင်ရိက္ခာယူ၍ ပျော်မည်လော၊ လယ်ထွန်မည်လော” မေးရာ “အိမ်ရှင်မနှင့် တိုင်ပင်ပါရစေ” ဟု ပုဏ္ဏက ပြောပြီး ပြန်တိုင်ပင်သည်။</p> <p>“အစိုးရသောသခင်စကား ကောင်းပါသည်၊ ကိုယ့်အလုပ်ကို ကိုယ်လုပ်ပါ”ဟု ဇနီးကပြောသဖြင့် ပုဏ္ဏ လယ်သွားထွန်သည်။ အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် နိရောဓသမာပတ်မှ ထပြီး ချီးမြှောက်ရမည့်သူကို ဆင်ခြင်ရာ ပုဏ္ဏသူဆင်းရဲ၏ ရှေးကောင်းမှုကို မြင်သဖြင့် ပုဏ္ဏလယ်ထွန်ရာ ကြွလာသည်။</p> <h3>သဌေးလောင်းမောင်နှံအား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ချီးမြှောက်ပုံ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကိုမြင်လျှင် အလုပ်ရပ်ကာ လာသော ပုဏ္ဏအား အရှင်သာရိပုတ္တရာက ရေချမ်းသာမည့်အရပ်ကိုမေးရာ ပုဏ္ဏသည် “အရှင်မြတ် မျက်နှာသစ်လိုပေမည်”ဟု ဆင်ခြင်ပြီး တံပူဆက်ကပ် သပိတ်နှင့် ရေယူပြီး ကပ်လှူသည်၊ အလှူခံ၊ မျက်နှာသစ်ပြီး ဆွမ်းခံခရီး အရှင်မြတ်ကြွသည်၊ “မကြွစဖူးကြွသော အရှင်မြတ်ကား ငါ့ချီးမြှောက်ရန်သာ ဖြစ်မည်။ အိမ်ရှင်မ ငါ့ဖို့ယူလာသောထမင်း လှူရလျှင် ကောင်းမှာပဲ”ဟုလည်း ပုဏ္ဏ ဆင်ခြင်မိသည်။</p> <p>ဇနီး ဥတ္တရာသည် စားသောက်ဖွယ်များ စီမံချက်ပြုတ်ပြီး ခင်ပွန်းသည် လယ်ထွန်ရာ လာလတ်သော် လမ်းမှာပင် မထေရ်မြတ်ကိုမြင်၍ “အခြားနေ့မှာ တွေ့ရသော်လည်း လှူစရာမရှိ၊ လှူစရာရှိပြန်သော်လည်း အရှင်မြတ်ကို မတွေ့ရ၊ ယခုမူ ၂-မျိုးလုံး ပြည့်စုံရကား လှူလိုက်မည်၊ ခင်ပွန်းသည်အတွက် အိမ်ပြန်ချက်မည်”ဟုကြံကာ စေတနာ ၃-တန်ပြဋ္ဌာန်း လှူဒါန်းလိုက်သည်။ “ဆင်းရဲစွာ အသက်မွေးရခြင်းမှ ကင်းရပါလို၏” ဟု ဥတ္တရာက ဆုတောင်းရာ အရှင်မြတ်ကလည်း “သင်လိုရာပြည့်ပါစေ”ဟု ဆုပေးပြီး ကျောင်းပြန်ကြွသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-287 <hr> ဇနီးလိမ္မာမှ လင်ချမ်းသာ<br> ဇနီး ဥတ္တရာသည် အိမ်ပြန်ကာ စီမံချက်ပြုတ်သည်။ ပြီးလျှင် ခင်ပွန်းသည် လယ်ထွန်ရာသို့ စားသောက်ဖွယ်များယူလာကာ နေမြင့်၍ ခင်ပွန်းသည်စိတ်မဆိုးအောင် “အိုအရှင်၊ ယနေ့တရက် စိတ်ကိုထိန်းထားပါ”ဟု ကြိုတင်ပြောပြီး ယနေ့အလှူကိစ္စ စုံအောင်ပြောပြသည်။ ပုဏ္ဏကလည်း “သင့်အလှူ၊ ငါကျေနပ်သည်၊ ငါလည်း စောစောကပင် အရှင်မြတ်အား တံပူနှင့် မျက်နှာသစ်ရေကပ်ပြီးပြီ၊ မင်္ဂလာနေ့ပါရှင်မ၊ အရှင်မြတ်၏ ယနေ့သာသုံးဆောင်သမျှ ငါတို့ဥစ္စာချည်းပင်”ဟု ဝမ်းသာစွာပြောဆိုကာ ၂-ဦးလုံး ကုသိုလ်စိတ်များ ဖြစ်ပွားနေကြသည်။</p> <h3>ယခုဘဝပင် ဒါနကျိုးပေးနိုင်ပုံ ဂုဏ် ၄-ဖြာ</h3> <p>ဝတ္ထုသမ္ပဒါ = အနာဂါမ် ရဟန္တာအလှူခံဖြစ်ခြင်း၊ ပစ္စယသမ္ပဒါ = တရားသဖြင့် ရထားသောလှူဖွယ် ဖြစ်ခြင်း၊ စေတနာသမ္ပဒါ = စေတနာ ၃-တန်ပြည့်စုံခြင်း၊ ဂုဏာတိရေကသမ္ပဒါ = သမာပတ်မှ ထသစ်စ ဂုဏ်ရှိသော အလှူခံ ဖြစ်ခြင်းဟူသော အကြောင်း ၄-ပါးပြည့်စုံသော ဒါနသည် လက်ငင်းအကျိုးပေးနိုင်သည် ဖြစ်ရာ ထမင်းစားပြီး၍ ဇနီး၏ပေါင်ပေါ် ခေါင်းချအိပ်ရာမှ နိုးလာသော ပုဏ္ဏသည် ထွန်ထားသောလယ်ကွက်များကိုကြည့်ရာ သစ်ခါးပန်းပွင့်များပမာ ဝါဝင်းသောအရာများကို မြင်သဖြင့် “လယ်မြေများ ရွှေရောင်လွှမ်းနေသည်”ဟု ဇနီးသည်ကို ပြောပြသည်။</p> <p>ဇနီးသည်က “ရှင်ပင်ပန်းလို့ မျက်စိမှောက်နေပါလိမ့်မည်”ဟု ပြန်ပြောရာ “ရှင်မ မယုံလျှင် ကိုယ်တိုင်ကြည့်”ဟုဆိုသဖြင့် ကြည့်ရာတွင် “ဟုတ်ပါရဲ့၊ ရွှေတုံးတွေ ဖြစ်မှာပါ”ဟု ပြောလိုက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏကိုယ်တိုင် ထသွားကာ ထွန်ခဲတခုယူပြီး ထွန်တုံး၌ ကြည့်ရာတွင် ရွှေစိုင်ခဲကြီးဖြစ်ကာ ထွန်တုံး၌ငြိတည်သည်၊ ပုဏ္ဏသည် ဇနီးဥတ္တရာအား “သူတပါးမျိုးစေ့ ၃-၄ လကြာမှ သီးသော်လည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာလယ်မြေ၌ စိုက်ပျိုးသော ငါတို့၏ သဒ္ဓါမျိုးကား နေ့ချင်းသီးပေပြီ၊ တပယ်လောက်သောမြေအရပ်မှာ ရွှေတွေချည့်ပဲ” ဟု ပြောဆိုလိုက်သည်။</p> <h3>အာဏာရှိသော်လည်း ဘုန်းကံရှိမှ</h3> <p>“ဤမျှများလှသော ရွှေတွေကို တိတ်တိတ်ထားစား မဖြစ်နိုင်”ဟုပြောပြီး ဇနီးကို ထားခဲ့ကာ ထမင်းခွက်အပြည့် ရွှေစိုင်ခဲများထည့်ပြီး နန်းတော်သွားကာ ရွှေများဖြစ်လာပုံ တင်ပြပြီး မင်းဘဏ္ဍာအဖြစ်လည်း အပ်နှံသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-288 <hr> ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးလွှတ်သော မင်းမှုထမ်းများသည် “မင်းကြီး၏ဘုန်းကံ”ဟုဆိုကာ ရွှေခဲများကို ကောက်ယူလတ်သော် ရွှေမဟုတ်၊ ပကတိမြေစိုင်ခဲများသာ ဖြစ်နေသဖြင့် မင်းကြီးထံ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <h3>သဌေးသာမက သောတာပန်ပါဖြစ်သော ပုဏ္ဏမိသားစု</h3> <p>“မောင်ပုဏ္ဏ၏ ဘုန်းကံဟု ဆိုယူကြ”ဟု မင်းကြီးက အကြံပေးမှ ထိုအတိုင်း ယူကြရရှိကြသည်။ လှည်းပေါင်းများစွာဖြင့်တိုက်၍ နန်းရင်ပြင်၌ စုပုံထားရာ ထန်းတရပ်မျှ ရွှေပုံကြီးမြင့်သည်၊ မင်းကြီးသည် ကုန်သည်များခေါ်ပြီး ဤမျှရွှေများ ဤမြို့ မည်သူ့အိမ်မှာ ရှိသနည်းဟု မေးရာ မရှိကြောင်း၊ မောင်ပုဏ္ဏကို ဓနသေဋ္ဌိသဌေးကြီး ခန့်ထားသင့်ကြောင်း လျှောက်တင်ကြသဖြင့် ဘွဲ့တံဆိပ် အဆောင်အယောင်များဖြင့် သဌေးကြီးရာထူး ခန့်အပ်ချီးမြှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏသဌေးကြီးသည် သဌေးဘွဲ့နှင်းပွဲ ပြီးလတ်သော် ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များအား အလှူကြီးပေးလှူပြီး ၇-ရက်မြောက်ဒါန အနုမောဒနာအဆုံး၌ ဇနီး ဥတ္တရာ၊ သမီး ဥတ္တရာတို့နှင့်အတူ သောတာပန်တည်ကြသည်။</p> <h3>ဆင်းရဲသားဟု ယောက်ျားကို အထင်မသေးသင့်</h3> <p>နောက်ပိုင်းတချိန် သုမနသဌေးကြီးသည် မိမိသားကို (မိမိအိမ် အလုပ်သမားဖြစ်ခဲ့သူ) ပုဏ္ဏသဌေးကြီးသမီးနှင့် ထိမ်းမြားလို၍ စေ့စပ်ကြောင်းလမ်းရာ ပုဏ္ဏက သဘောမတူကြောင်း ပြန်ကြားသဖြင့် မခံနိုင်ဖြစ်ကာ “ငါ့အလုပ်သမားဖြစ်သော သင်က ယခုမှ ကြီးပွားလာ၍ သမီးမပေးနိုင်သလော”ဟု သတင်းပြန့်ပို့သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏကလည်း “သုမနသဌေးစကား သဘာဝကျသည်၊ ယောက်ျားမည်သည် အမြဲတမ်း သူဆင်းရဲဖြစ်နေမည် မယူဆသင့်၊ သုမနသဌေးလို သဌေးများကို ငါ့ကျွန်ပြုပြီး ယခုသိမ်းယူနိုင်သည်၊ သုမနသဌေး၏ မျိုးရိုးအနွယ်ကို မဖျက်ဆီးပါ၊ စင်စစ်သော်ကား သောတာပန်အရိယာ ငါ့သမီးသည် နေ့စဉ် ပန်းတကျပ်ဖိုး ရတနာ ၃-ပါး ပူဇော်နေသည်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအိမ် ငါ့သမီးကို ဘယ်နည်းနှင့်မျှ မပို့နိုင်” ဟု တင်းမာစွာ ပြန်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>ပြေပြစ်အောင်ပြောမှ ကျေးဇူးတရားလည်း ထင်ရှား</h3> <p>တင်းမာလာသော အခြေအနေကိုသိသော သုမနသဌေးသည် “မိတ်ဆွေဟောင်း မဖျက်ကောင်းပါ၊ နေ့စဉ် ၂-ကျပ်တန်ပန်းများ ချွေးမအတွက် ငါစီမံစေပါမည်”ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-289 <hr> သတင်းပြန်ပို့မှ ကျေးဇူးသိတတ်သူ ပုဏ္ဏသဌေးကြီးသည် ခွင့်ပြုပြီး သမီးကို ယူစေသည်။</p> <p>သမီး ဥတ္တရာသည် လင်ဖြစ်သူ သဌေးသားအား မိဘအိမ်မှာလိုပင် တလရှစ်သီတင်း ၈-ပါးသီလစောင့်ဖို့ ခွင့်တောင်းရာ အခွင့်မရပေ၊ ဝါတွင်းဥပုသ်စောင့်သုံးဖို့ နောက်တကြိမ်ခွင့်တောင်းရာ၌လည်း မရသဖြင့် သီတင်းကျွတ်ခါနီး ၁၅-ရက်အလိုတွင် “မိဘတို့က သမီးကို အိမ်ထောင်နှောင်အိမ်၌ သွင်းထားသဖြင့် ဥပုသ်တရက်မျှ သမီးမရပါ၊ သမီးအတွက် ငွေ ၁၅၀၀၀ိ ပို့လိုက်စေချင်ပါသည်”ဟု မိဘများထံ သတင်းပို့ရာ မိဘများက မစိစစ်တော့ဘဲ ငွေ ၁၅၀၀၀ိ-ပို့လိုက်ကြသည်။</p> <h3>လင့်အတွက် အပိုရှာပေးပြီး ဥပုသ်စောင့်သူ ဇနီးသည်</h3> <p>သမီးဥတ္တရာသည် ငွေများကိုယူပြီး ရာဇဂြိုဟ်ပြည့်တန်ဆာ သီရိမာ (ဆရာဇီဝက၏ နှမရင်း)ကို ခေါ်စေပြီး “သင်သည် ဤငွေ ၁၅၀၀၀ိ ကိုယူပြီး ၁၅-ရက်ပတ်လုံး ကျွန်ုပ်ခင်ပွန်းသည်ကို ပြုစုဖျော်ဖြေပါ၊ ၁၅-ရက် ဥပုသ် ငါစောင့်ပါရစေ” ပြောဆိုပြီး ခင်ပွန်းသည်ကိုလည်း ခွင့်ပန်သည်၊ “ငါ သီရိမာနှင့် ပျော်ရတော့မည်”ဟုကြံကာ သဌေးသားက ခွင့်ပြုလိုက်သည်။</p> <p>သမီးဥတ္တရာသည် နေ့စဉ်ကျွန်မများခြံရံလျက် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများအား ဆွမ်းဆက်ကပ်သည်၊ ပြီးလျှင် ဥပုသ်စောင့်ကာ ပြာသာဒ်ပေါ်တက်၍ သီလကို ဆင်ခြင်သည်။ ၁၅-ရက်ပြည့်၍ သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် တရက် ဥပုသ်ထွက်မည့်နေ့တွင် စောစောကပင် ယာဂုခဲဖွယ်စသည်များ ကိုယ်တိုင်စီမံနေချိန် သဌေးသားသည် သီရိမာနှင့်အတူ ပြာသာဒ် ဇာလေသာပြတင်းဖွင့်၍ အိမ်တွင်းသို့အကြည့် အပေါ်မော့ကြည့်ခိုက် ဖြစ်သော ဥတ္တရာနှင့် အကြည့်ချင်း ဆုံသွားသည်။</p> <h3>သူတပါးပစ္စည်း လက်ဝယ်ကြာလျှင် ကိုယ့်ဟာထင်</h3> <p>“ဥတ္တရာကား ငရဲသူမနှင့် တူနေသည်၊ သဌေးမ စည်းစိမ်မနေ၊ အိုးမဲလိမ်းပေကာ ကျွန်မများအကြား လမ်းသလားနေသည်”ဟု ကြံကာ သဌေးသားပြုံးမိသလို ဇနီးဥတ္တရာကလည်း “မောင်လူမိုက်သည် မိမိစည်းစိမ် အမြဲမြဲမည်ထင်နေသည်”ဟု လင်ယောက်ျား မေ့လျော့သည်ကို သိမြင်ကာ ပြုံးမိသဖြင့် အပြုံးချင်းလည်း ဆုံသွားသည်။</p> <p>ထိုအခါ သီရိမာသည် “ဤကျွန်မဥတ္တရာသည် ငါ့မျက်မှောက်တွင် ငါ့လင်နှင့် ရွှင်နေသည်”ဟု စိတ်ဆိုးကာ အောက်ထပ်ဆင်းလာသည်။ လာပုံဖြင့်ပင် “၁၅-ရက်တာ ဤအိမ်မှာ နေရကာမျှဖြင့် ဤအိမ် ငါ့အိမ်ဟု အမိုက်ထင်မှားပေပြီ”ဟု ဥတ္တရာ သိကာ ခဏချင်း မေတ္တာဈာန် ဝင်စားနေလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-290 <hr> သီရိမာသည်လည်း ကျွန်မများကြား ပြေးလာကာ အိုးကင်းမှ ပွက်ပွက်ဆူဆီကို ယောက်ချိုပြည့်ခပ်ပြီး ဥတ္တရာခေါင်းပေါ် လောင်းချလိုက်သည်၊ မေတ္တာဈာန်ကြောင့် ဆီပူသည် ကြာရွက်ပေါ်၌ကဲ့သို့ လျှောကျသွားသည်။ အနီးရှိကျွန်မများက “သင် သီရိမာသည် ငါတို့အရှင်မလက်မှ ပိုက်ဆံရ၍ ၁၅-ရက်သာ လာနေသူဖြစ်လျက် ငါတို့အရှင်မနှင့် အဆင့်တူဖြစ်အောင် အားထုတ်သည်”ဟု မျက်နှာကြည့်ကာ ရုန့်ရင်းကြသည်။</p> <h3>သောတာပန်လောင်း သီရိမာသော်မှ ကာမမှိုင်းမိခဲ့</h3> <p>ထိုအခါမှ အမြင်မှန်ရလာသော သီရိမာသည် “ဥတ္တရာခြေရင်းဝယ် မဆင်မခြင် ပြုမှားမိသော ကျွန်ုပ်အား သည်းခံကြပါ”ဟု တောင်းပန်လတ်သော် “ဤနေရာ ငါကန်တော့မခံ၊ ငါကား ဖခင်ရှိသောသမီးဖြစ်သည်၊ ဖခင်ဘုရားကို ကန်တော့မှ ငါသည်းခံမည်” ဟု ဥတ္တရာကပြောဆိုရာ ထိုအချိန်၌ပင် သံဃာနှင့်ကြွလာသော ဘုရားရှင်ထံ သီရိမာသည် ဥတ္တရာပြောတိုင်း တောင်းပန်ကန်တော့သည်။</p> <p>“ဒေါသထွက်သူကို မေတ္တာသုံးသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်၊ သူယုတ်မာကို သူတော်နှလုံးသုံးသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်၊ မလှူဟန့်တား မစ္ဆရိယသမားကိုပေးလှူသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်၊ လိမ်တတ်သူကို အမှန်ပြောသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်”ဟူသော ဘုရားရှင်၏ ထိုနေ့ ဆွမ်းအနုမောဒနာ တရားအဆုံး သီရိမာ သောတာပန်တည်သည်။ နောက်နေ့အတွက် ဘုရားရှင်ကိုပင့်ပြီး သီရိမာလှူဒါန်းသည်။<br> ၆။ မွန်မြတ်သော လှူဖွယ်လှူမှု ပဏိတဒါယိကာ ဧတဒဂ်ရ သုပ္ပဝါသာ သာကီဝင် မင်းသမီး။<br> မင်းသမီးအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ အမျိုးကောင်းသမီးဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကောလိယပြည် သာကီဝင်မင်းသမီး သုပ္ပဝါသာဖြစ်လာသည်။ အိမ်ထောင်ကျ၍ လင်မင်းသားနောက် လိုက်ပါနေထိုင်စဉ် ဘုရားရှင်ကို ပထမအကြိမ် ဖူးမြင်ရ တရားနာရ၍ သောတာပန်တည်သည်၊ နောက်၌ သီဝလိသူငယ်ကို ဖွားမြင်သည်။</p> <h3>သီဝလိမယ်တော်အား ဘုရားဟောသော ဆွမ်းလှူကျိုး ၅ ပါး</h3> <p>ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များအား မွန်မြတ်သောဘောဇဉ်ကို လှူဒါန်းပြီး တချိန် ဘုရားရှင်က “ဆွမ်းလှူသော အရိယာတပည့်မသည် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်များအား အသက်၊ အဆင်း၊ ချမ်းသာ၊ ခွန်အား၊ ဉာဏ်ပညာ အလှူကို လှူသည်မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-291 <hr> အသက်အလှူ လှူရခြင်းကြောင့် အသက်ရှည်သောလူ နတ်ဖြစ်ရသည်၊ (လ) ဉာဏ်ပညာအလှူ လှူရခြင်းကြောင့် ဉာဏ်ပညာကြီးသောလူ နတ်ဖြစ်ရသည်”ဟု အနုမောဒနာ ချီးမြှောက်တော်မူသည်။</p> <h3>၇။ သူနာရဟန်းကို ပြုစုလုပ်ကျွေးမှု ဂိလာနုပဋ္ဌာကိ ဧတဒဂ်ရ သုပ္ပိယာဥပါသိကာ။</h3> <p>သုပ္ပိယာအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ အမျိုးသမီးဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီသဌေးသမီး သုပ္ပိယာဖြစ်လာသည်၊ သုပ္ပိယသဌေးသားနှင့်ပင် အိမ်ထောင်ကျ၏။</p> <p>ဘုရားရှင် သံဃာတော်များနှင့်အတူ ဗာရာဏသီ ဣသိပတနမိဂဒါဝုန်ကျောင်းတိုက်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ပထမဖူးမြင်ရ တရားနာရ၍ သောတာပန် အရိယာဖြစ်လာသည်။</p> <h3>ပေါင်သားလှီးလှူသော သောတာပန် သုပ္ပိယာ</h3> <p>သောတာပန် သုပ္ပိယာသည် တရားနာပြီး ကျောင်းစဉ်လှည့်လည်သောအခါ ဓာတ်နုတ်ဆေးစားထားသော ရဟန်းတပါးကို တွေ့ရ၍ လိုအပ်ရာကိုလျှောက်ရာ “အသားစွပ်ပြုတ်ရည်” မိန့်သဖြင့် ပို့လိုက်ပါမည်ဟု ဝန်ခံပြီး အိမ်ပြန်လာရှာစေသည်။ “တမြို့လုံး ပံ့သကူ အသားရှာမရ”ဟု အိမ်ကျွန်မ တင်ပြသဖြင့် သုပ္ပိယာသည် “အသားမရ၍ မပို့လျှင် တခြားမှလည်း မရသည်ဖြစ်၍ ကိုယ်တော်ကလေး ပင်ပန်းနေမည်၊ တခုခုလုပ်ပို့မှ သင့်မည်”ဟု ကြံကာ အိမ်ခန်းတွင်းဝင်၍ ပေါင်သားလှီးကာ အိမ်စေမအား “ဤအသားယူသွား၊ ငရုတ်၊ ကြက်သွန်စသည်များနှင့် အသားစွပ်ပြုတ် ပြုတ်၍ ကျောင်းတိုက်သွားပြီး ဂိလာနအရှင်အား လှူလေ၊ ငါ့အားမေးလျှင် နေမကောင်းကြောင်း လျှောက်ထား”ဟု ပြောဆိုပေးအပ် ပို့လှူစေသည်။</p> <h3>ဘုရားတန်ခိုး ပေါင်သားတိုးပြည့်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် နောက်နေ့ သံဃာများနှင့်အတူ သုပ္ပိယဒကာ ပင့်လျှောက်ချက်အရ ထိုအိမ်ကြွ၍ ဆွမ်းအမကို မေးတော်မူရာ “နေမကောင်းပါ”ဟု လျှောက်သည်တွင် “နေမကောင်းသော်လည်း လာပါ၊ မလာနိုင်လျှင် ပွေ့ခေါ်ခဲ့” ဟု မိန့်သဖြင့် ဆွမ်းအမကို ဆွမ်းဒကာ ပွေ့ချီလာသည်၊ ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရသည်နှင့် တပြိုင်နက် ဆွမ်းအမ၏ပေါင်နာသည် အသားနုတက်၍ ပကတိအရေ၊ အမွှေးများ ဖြစ်လာသည်၊ ဘုရားရှင်၏တန်ခိုးတော် ကြီးမြတ်ပုံ အံ့ဖွယ်ကောင်းပုံကို ဇနီးမောင်နှံ ၂-ဦး ပြောဆိုကာ ဆွမ်းကပ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-292 <hr> လူသားစားလျှင် ထုလ္လစ္စဉ်းအာပတ်<br> ဘုရားရှင်လည်း အနုမောဒနာပြုပြီး၍ ကျောင်းတော်ပြန်ရောက်သော် သံဃာစည်းဝေးစေပြီး အသားတောင်းသောရဟန်းကို ရွေးထုတ်ကာ မည်သို့ရ၊ သုံးဆောင် မသုံးဆောင် မေးတော်မူရာ ပို့လိုက်၍ သုံးဆောင်မိပါကြောင်း ဂိလာနရဟန်းက လျှောက်သည်။</p> <p>မည်သည့် အသားဟု စုံစမ်းမေးမြန်းရဲ့လော၊ “မစုံစမ်းမိပါ”ဟု ဘုရားရှင် အမေးကို ပြန်လျှောက်သည်၊ အကြောင်းများစွာတို့ဖြင့် ဘုရားရှင် ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “သဒ္ဓါရှိသူ လူများသည် မိမိအသားကိုသော်မျှ လှူကြသည်၊ လူသားမစားအပ်၊ စားသောရဟန်း ထုလ္လစ္စဉ်းအာပတ်သင့်စေ၊ မမေးမြန်းဘဲ အသားကို မစားအပ်၊ စားလျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ် သင့်စေ” ဟု သိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူသည်။</p> <h3>၈။ သာသနာတော်၌ သဒ္ဓါမြဲမှု အဝေစ္စပ္ပသန္နဧတဒဂ်ရ ကာတိယာနီဥပါသိကာ။</h3> <p>ကာတိယာနီအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ကုရရဃရမြို့ သဌေးသမီး ကာတိယာနီ ဖြစ်လာသည်၊ ကာဠိသဌေးကတော် (သောဏကုဋိကဏ္ဏမထေရ်၏ မယ်တော်)နှင့် အလွန်ရင်းနှီးလှ၏။</p> <p>ဘုရားထံမှ ပြန်လာသော အရှင်သောဏ (သောဏကုဋိကဏ္ဏ) မထေရ်မြတ်အား မယ်တော်ကာဠိက “ဘုရားရွတ်ပြပုံအတိုင်း မယ်တော်အားလည်း ဟောပါ”ဟု တောင်းပန်သဖြင့် မြို့လယ်မဏ္ဍပ်၌ မယ်တော်ကာဠိ တရားနာခံထားကာ ယင်းည တရားပွဲစဟောသည်၊ ကာတိယာနီသည်လည်း ကာဠိနှင့်အတူသွား တရားနာ၏။</p> <h3>ရဟန္တာမဖြစ်ခင် ဥမင်တူး၍ခိုးသော ခိုးသား-၅၀၀</h3> <p>ထိုအချိန် ခိုးသား ၅၀၀ တို့သည် မြို့စွန်မှ ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းတူး၍ ကာတိယာနီသဌေးမအိမ် ရောက်လာကြစဉ် ဒမြဗိုလ်ကား လိုဏ်တွင် မဝင်ဘဲ များလှသော ပရိသတ်ကို စုံစမ်းရန် တရားပွဲသွားကာ ကာတိယာနီနောက်ကျော၌ ရပ်နေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ကာတိယာနီသည် တရားပွဲမှာ ကုသိုလ်ရအောင် မီးထွန်းဖို့ ကျွန်မကို အိမ်ပြန် ဆီယူခိုင်းသည်၊ ကျွန်မသွားယူရာ အိမ်ဥမင်တွင်း၌ ဒမြများကိုမြင်၍ အိမ်သူအိမ်သားများ တရားပွဲပြန်လာရန် ကျွန်မအား ပြောကြားသည်၊ ထိုစကား ဒမြဗိုလ်ကြား၍ “ကျွန်မစကားအရ သဌေးမအိမ်ပြန်လျှင် လမ်းမှာပင် သတ်မည်၊ တရားဆက်နာလျှင် ငယ်သားများ ခိုးပြီးပစ္စည်းကိုပင် ပြန်ပေးမည်” ကြံစည်နေစဉ် ကာတိယာနီက “အမိ တိတ်တိတ်နေပါ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-293 <hr> သူခိုးခိုးလျှင် မြင်သမျှကိုသာ ခိုးနိုင်မှာပေါ့၊ နာရခဲသောတရား ငါနာနေသည်၊ သင် ဓမ္မန္တရာယ် မပြုလင့်”ဟု ကျွန်မကို ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>ရှေးက ခိုးသူများ သူတော်ကောင်းပစ္စည်း မယူ</h3> <p>ကာတိယာနီစကားကို ဒမြဗိုလ်ကြားလျှင် “ဤမျှစိတ်ကောင်းရှိသူ သဌေးမ၏ ပစ္စည်းကို ငါတို့ခိုးကြလျှင် ငါတို့ မြေမျိုခံကြရမည် ဧကန်” ဟု ကြံကာ ကာတိယာနီအိမ် ခဏချင်းသွား၍ ခိုးသားများကို ဥစ္စာများထားခဲ့စေပြီး တရားလာနာစေသည်၊ အရှင်သောဏ၏ တရားအဆုံး ကာတိယာနီ သောတာပန်တည်သည်။</p> <p>ဒမြဗိုလ်သည် နောက်တနေ့ ကာတိယာနီ ခြေတို့၌ ဦးတိုက်ပြီး ပြုမှားမိသမျှ တောင်းပန် ဝန်ချရာ ကာတိယာနီကလည်း ခွင့်လွှတ်သည်၊ ထိုအခါ ဒမြဗိုလ်က “အရှင်မ၊ ဤမျှဖြင့် အပြည့်အစုံ သည်းခံအပ်သည် မမည်သေးပါ၊ အရှင်သောဏထံမှာ ကျွန်ုပ်တို့အားလုံးကို ရှင်ရဟန်းပြုပေးစေချင်ပါသည်” ဟု ထပ်တင်ရာ ကာတိယာနီသည် ရှင်ရဟန်း ဒါယိကာမအဖြစ် ခံယူကာ ရှင်ရဟန်းပြုစေ၊ တရားအားထုတ်စေသဖြင့် ၅၀၀-လုံး ရဟန္တာဖြစ်သွားကြသည်။</p> <h3>၉။ ဘုရားရှင်နှင့် ရင်းနှီးစွာပြောဆိုမှု ဝိဿာသိက ဧတဒဂ်ရ နကုလမာတုသူကြွယ်မ။</h3> <p>(နကုလပိတု သူကြွယ်ဖြစ်ရပ်အတိုင်းပင်။)</p> <h3>၁၀။ တဆင့်ကြားဖြင့် ဘုရားကို ကြည်ညိုမှု အနုဿဝပ္ပန္နဧတဒဂ်ရ ကာဠိဥပါသိကာ။</h3> <p>ကာဠိအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီးဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသမီး ကာဠိဖြစ်လာသည်၊ အရွယ်ရောက်သော် အဝန္တိဒက္ခိဏပထတိုင်း (အိန္ဒိယတောင်ပိုင်း) ကုရရဃရမြို့ သဌေးသားနှင့် ထိမ်းမြားလိုက်ပါသွားသည်။ ကိုယ်ဝန်ရင့်ကျက်လတ်သော် “မိဝေးဖဝေး သားမွေးရခြင်းသည် မသင့်” ဟု ကြံကာ ရာဇဂြိုဟ် မိဘအိမ် ပြန်လာသည်။</p> <h3>သာသနာ၌ အစဆုံးအမျိုးသမီး သောတာပန်</h3> <p>မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခု၊ ဝါဆိုလပြည့် ဓမ္မစကြာဟောသောနေ့ ညဉ့်သန်းခေါင်ယံအချိန် ကာဠိနေထိုင်ရာ ပြာသာဒ်ထက် ကောင်းကင်တွင် သာတာဂိရ၊ ဟေမာဝတ နတ်မင်း ၂-ပါးတို့၏ ရတနာသုံးပါးနှင့် စပ်သော တရားစကားကို ပြာသာဒ်ထက်မှ ကာဠိကြားရ၍ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ ဘုရားရှင်ကို မဖူးမြင်ရဘဲ သောတာပန်တည်သည်၊ အမျိုးသမီးများတွင် အစဆုံး သောတာပန်တည်သူဖြစ်သည်။</p> <h3>ထိုညမှာပင် သောဏကုဋိကဏ္ဏမထေရ်အလောင်း သားကို ဖွားမြင်သည်။</h3> <p>စာမျက်နှာ-294 <hr> <b>မှတ်ချက်</b>။ ။ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ အမိတဘောဂသဌေးကြီး ၅-ဦးရှိရာ ပုဏ္ဏသဌေးနှင့် စပ်၍ ဧတဒဂ္ဂဝဂ်၌ တိုက်ရိုက်ပါပြီးဖြစ်သည်၊ ကြွင်း ၄-ဦးနှင့်စပ်၍ မြန်မာအင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကို ဖတ်ရှုသူများ ကြည်ညိုရန် အချုပ်ရေးသားပေအံ့။</p> <h3>(ခ) ဇောတိကသဌေးကြီး ဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>လွန်ခဲ့သော ၉၁-ကမ္ဘာ ဝိပဿီဘုရား မပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည် သူကြွယ်ညီနောင် ၂-ဦး၌ ကြံခင်းများရှိရာ ညီဖြစ်သူသည် ကြံခင်းသွားပြီး အစ်ကိုအတွက်ပါ ကြံ ၂-ချောင်း ခုတ်ကာ ကြံရည်ယိုမကျအောင် ဖြတ်သောနေရာကို သစ်ရွက်စသည်ဖြင့် စည်း၍ယူလာခဲ့သည်။ ရှေးခေတ်က ကြံကြိတ်စက်မလို၊ အရင်းအဖျားတဘက်ဘက်ဖြတ်၍ မြှောက်လိုက်လျှင် ရေစစ်မှ ရေကဲ့သို့ အလိုလို ယိုကျသည်။</p> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-နှင့် ကြံ ၂-ချောင်း</h3> <p>ဟိမဝန္တာ ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မြတ်တပါးသည် သမာပတ်မှထ၍ ချီးမြှောက်ရမည့်သူကို ကြည့်လတ်သော် ညီဖြစ်သူကိုမြင်၍ အိမ်ပြန်လာသော ညီသူကြွယ်၏ရှေ့၌ ရပ်တည်တော်မူသည်။ အရှင်မြတ်ကိုမြင်ရလျှင်ပင် ညီသူကြွယ်သည် ကြည်ညိုကာ အရှင်မြတ်သပိတ်၌ မိမိကြံကို အစည်းဖြေပြီး စိုက်ထောင်လိုက်သည်၊ အလိုလိုယိုသော ကြံရည်သပိတ်အပြည့်ကို အရှင်မြတ်ဘုဉ်းပေးပြီးလျှင် ညီသူကြွယ်သည် ဝမ်းသာစွာဖြင့် “နောင်တော်အတွက်ကြံကိုလည်း တန်ဖိုးကြိုက်လျှင် တန်ဖိုး၊ ကုသိုလ်ကြိုက်လျှင် ကုသိုလ်ပေးမည်”ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ လှူပြန်သည်၊ နောင်တော်အတွက် ကြံပါသည်ကို နောင်တော်မှ မသိဘဲ ငါပင် လှူမည်၊ အခြားကြံကို နောင်တော်စားလိမ့်မည်ဟုပင် ညီငယ်၌ မရိုးသားစိတ်ကင်းသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် နောက်ကြံရည်ကို အခြားသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများအား လှူလိုသဖြင့် အကပ်ခံပြီး မဘုဉ်းပေးဘဲထိုင်နေစဉ် “ဤကောင်းမှုကြောင့် လူနတ်စည်းစိမ် ခံစားပြီး အရှင်မြတ်များသိအပ်သော တရားကို သိရပါလို၏”ဟု ညီငယ်ဆုတောင်းရာ “အရှင်မြတ် တောင့်တတိုင်း ဖြစ်စေ”ဟု ဆုပေးပြီး ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် နေရပ်ပြန်၊ ကျန်အရှင်မြတ် ၅၀၀-တို့အား ကြံရည်ဆက်ကပ်သည်။</p> <h3>နိဗ္ဗာန်ဆုကိုသာ ယူလိုသော နောင်တော်</h3> <p>တန်ခိုးပြာဋိဟာကိုမြင်ပြီးသော ညီငယ်သည် နောင်တော်ထံသွားရာ နောင်တော်အမေးအရ ညီငယ်က “ကြံခင်းကောင်း မကောင်း သွားကြည့်သည်”ဟု ပြန်ပြောသည်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-295 <hr> “သင်သွား၍ အကျိုးမရှိ၊ ကြံ ၁-ပင် ၂-ပင်မျှ မပါလာ”ဟု နောင်တော်က အပြစ်တင်ရာ ညီငယ်ကယူခဲ့၍ လှူလိုက်ပုံများတင်ပြပြီး “တန်ဖိုးနှင့်ကုသိုလ် ကြိုက်ရာယူပါ”ဟု မေးလိုက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ နောင်တော်က အရှင်မြတ်ကြံရည်သုံးစွဲပုံကို မေးရာ ညီငယ်က “မိမိကြံရည်ကို ဘုဉ်းပေး၊ နောင်တော်ကြံရည်ကို ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ယူသွားပြီး အရှင်မြတ် ၅၀၀ အား လှူပါသည်”ဟု ပြောပြရာ ကြားရစဉ်ပင် နောင်တော်တကိုယ်လုံး ပီတိဖုံးပြီး (ညီငယ်ကဲ့သို့ လူနတ်နိဗ္ဗာန် ၃-တန်လုံးကို မတောင့်တဘဲ) “အရဟတ္တဖိုလ်ကိုသာ ရည်လျက် ထိုအရှင်မြတ် သိအပ်သမျှ သိရပါလို၏”ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>သူကြွယ်ညီနောင် ထိုဘဝမှစုတေသော် နတ်၌ဖြစ်၍ ဖုဿနှင့် ဝိပဿီဘုရား ၂-ဆူအကြား အသင်္ချေယျ တကပ်လုံး နတ်ချမ်းသာခံစားကြရသည်၊ ဝိပဿီဘုရားပွင့်တော်မူလတ်သော် နတ်ပြည်မှစုတေပြီး ဗန္ဓုမတီပြည် သူကြွယ်သားသေန၊ အပရာဇိတညီနောင်များပင် ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>နိဗ္ဗာန်ဆော်ကျေးဇူး နိဗ္ဗာန်ကူးကြ</h3> <p>ဓမ္မဃောသကနိဗ္ဗာန်ဆော်က “လောက၌ ရတနာသုံးပါး ပေါ်ထွန်းလာပြီ၊ ကောင်းမှုဒါနပြုကြ၊ ယနေ့ကား ၈-ရက်၊ ၁၄-ရက်၊ ၁၅-ရက်မြောက် ဥပုသ်နေ့ဖြစ်သည်၊ ဥပုသ်စောင့်သုံးကြ၊ တရားနာကြ”ဟု မြို့တွင်းလှည့်လည် ကြွေးကြော်သဖြင့် လူများ သွားလာကြပုံကို နောင်တော်သေန မြင်သဖြင့် မေးမြန်းကာ သူပါလိုက်သွား တရားနာသည်။</p> <p>ဝိပဿီဘုရားရှင်သည် သေန၏အလိုကျ ဒါနကထာ စသည်များကို ဟောကြားရာ ရှင်ရဟန်းပြုရန် စိတ်ထက်သန်လာသော သေနသူကြွယ်သည် ဘုရားရှင်ထံ ရဟန်းပြုခွင့် တောင်းပန်သည်၊ ဘုရားရှင်၏အမိန့်အရ ညီအပရာဇိတသူကြွယ်ထံ စီးပွားမှန်သမျှ အပ်နှံကာ ရဟန်းပြုခွင့်တောင်းတော့သည်။</p> <p>“မိဘမရှိပြီးနောက် အစ်ကိုပဲ မိဘပါ၊ အိမ်မှာချမ်းသာစွာနေရင်း ကောင်းမှုပြုပါ” ဟု ညီအပရာဇိတက တောင်းပန်သော်လည်း “အိမ်ထောင်ရှင်သည် တရားမဖြည့်စွမ်းနိုင်ပါ”ဟု ပြောဆိုပယ်လှန်ကာ ရဟန်းပြု၊ တရားအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ဇောတိကအလောင်း အပရာဇိတကျောင်းဒကာ</h3> <p>ညီဖြစ်သူသည် နောင်တော်၏ ရဟန်းပြုပွဲကို ပူဇော်မည်ကြံကာ ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များအား အလှူလှူပြီး နောင်တော်သေန အရှင်မြတ်အား<br> <br>စာမျက်နှာ-296 <hr> “နောင်တော်၏ဘဝကား လွတ်မြောက်ပါပြီ၊ တပည့်တော်မှာသာ ကာမဂုဏ်ထောင်လှောင်ခံနေရ၍ ရဟန်းမပြုနိုင်ပါ၊ တပည့်တော်နှင့် သင့်လျော်မည့် ကောင်းမှုမိန့်ကြားပါ”ဟု လျှောက်ထားသဖြင့် “ဘုရားရှင်အတွက် ဂန္ဓကုဋီကျောင်းဆောက်လှူ”ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>ညီအပရာဇိတသည် နောင်တော်အမိန့်အတိုင်း ရွှေ ငွေ ပတ္တမြားစသော ရတနာ ၇-သွယ် စီခြယ်သော တိုင်များဖြင့် ကျောင်းတော်ဆောက်ကာ ရတနာစီ အမိုးအုတ်တို့ဖြင့် ပြီးစေသည်၊ နှမ၏သားဖြစ်သော နာမည်တူ အပရာဇိတတူမောင်ကို (ဂန္ဓကုဋီတိုက်ကျောင်းကြီးတွင် ကုသိုလ်ပါဝင်ခွင့် အတင်းတောင်းသော်လည်း မပေးဘဲ) ဂန္ဓကုဋီကျောင်းမကြီး ဆင်ဝင်ဧည့်ခံပဆောင်ကိုသာ ဆောက်လုပ်လှူစေသည်၊ ရတနာ ၇-ပါး ဖြင့်ပြီးသော ဆင်ဝင်ဆောင် ကုသိုလ်ရှင်တူ အပရာဇိတကား မေဏ္ဍကသဌေးကြီး အလောင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>ဘုရားကျောင်းတော်ကြီး၏ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ</h3> <p>ဂန္ဓကုဋီကျောင်းတော်ကြီး၌ ရတနာ စီခြယ်သော လေသာပြတင်း ၃-ပေါက်ပါရှိသည်၊ ယင်းပြတင်းများတည့်တည့်တွင် လေးထောင့်အင်္ဂတေ ရေကန်ကြီး ၃-လုံးတည်ကာ နံ့သာမျိုး ၄-ပါး ရေအပြည့်ထည့်ပြီး ကြာမျိုး ၅-ပါးလည်း စိုက်ထားသည်၊ ကျောင်းတော်တွင်း ဘုရားရှင်ထံ နံ့သာလေဟုန်သည် ကြာဝတ်ဆံများကိုယူကာ ဘုရားရှင်ထံ ကြဲဖြန့်ရန် ရည်ရွယ်သည်။</p> <p>ကျောင်းကြီးထုပိကာ ၄-မျက်နှာ အလွှာကား နီဖလံရွှေ၊ အထွတ်ကားသန္တာ၊ ထုပိကာအောက်အမိုးကား မြကျောက်ဖြင့် ပြီးသည်၊ အထွတ်ထုပိကာကား ကဒေါင်းပမာ တင့်တယ်သည့်ပြင် ကျောင်းပရိဝုဏ်ကြီးတခုလုံး ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ ရတနာ ၇-ပါး ကြဲဖြန့်ထားကာ “ကျောင်းတော်ကြီး ပြီးပါပြီ၊ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် သီတင်းသုံးစေလိုပါသည်” ဟု နောင်တော်သေနထံ သွားလျှောက်သည်။</p> <h3>ရတနာပုံ ကျောင်းပရိဝုဏ်</h3> <p>နောင်တော်သေန ပင့်လျှောက်သဖြင့် ကြွလာတော်မူသော ဘုရားရှင်သည် ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ ရတနာများကို ကြည့်ရှုကာ တံခါးမုခ်၌ ရပ်တည်တော်မူသည်၊ ကျောင်းဒကာက “ဝင်တော်မူပါ” လျှောက်သော်လည်း ရပ်မြဲသာ ရပ်နေသဖြင့် ၃-ကြိမ်မြောက် လျှောက်ထားမှ ဘုရားရှင်က အရှင်သေနကို ကြည့်တော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်၏အလိုတော်ကိုသိသော အရှင်သေနသည် ညီဖြစ်သူအား “စောင့်ရှောက်မှုတာဝန် တပည့်တော်ပါ၊ အရှင်ဘုရားများ ချမ်းသာစွာ သီတင်းသုံးတော်မူကြပါ”<br> <br>စာမျက်နှာ-297 <hr> ဤသို့လျှောက်လိုက်ဟု နည်းပေးမှ ကျောင်းဒကာသည် ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးပြီး “မြတ်စွာဘုရား၊ လူများ သစ်ပင်ရင်းဝင်ပြီး ထွက်သွားကြ၊ တဘက်ကမ်းကူးပြီး ဖောင်ကို စွန့်သွားကြသည့်နည်းတူ အရှင်ဘုရားများကြောင့်ကြမဲ့ ချမ်းသာစွာ သီတင်းသုံးတော်မူကြပါ”ဟု လျှောက်ထားမှ ဘုရားရှင် ကျောင်းတွင်းဝင်တော်မူသည်။</p> <p>(ဘုရားရှင်ထံ အချိန်မရွေးလာကြသူများ ရတနာတွေယူသွားလျှင် ဘုရားရှင်သည် မတားမြစ်နိုင်၊ မတားမြစ်ကောင်းလားဟု ဘုရားအပေါ် စိတ်ထားမှားလျှင် အပါယ်သွားကြမည်ကို မြင်တော်မူ၍ ဘုရားရှင် ရပ်တော်မူသည်။)</p> <h3>ရည်ရွယ်ချက်ကောင်းသော ဘုရားကျောင်းဒကာ</h3> <p>ကျောင်းဒကာသည် ပတ်ဝန်းကျင် အစောင့်များချပြီး “ခါးပိုက်၊ တောင်း၊ အိတ်များဖြင့် ရတနာကိုယူလျှင် ဟန့်တားရမည်၊ လက်သက်သက် ဆုပ်ယူသွားလျှင် ယူပါစေ”ဟု အစောင့်များကို အမိန့်ပေးထားပြီး မြို့တွင်းသို့လည်း အိမ်ပေါက်စေ့ သွားကာ “တရားနာပြီးပြန်သူများသည် ပရိဝုဏ်၌ ငါကြဲထားသော ရတနာများကို ဆင်းရဲလျှင် လက်နှစ်ဘက်၊ ချမ်းသာလျှင် လက်တဘက်ဖြင့် ဆုပ်ယူသွားနိုင်သည်”ဟု ပြောဆိုရာ လူများစွာ လာယူကြသဖြင့် ရတနာများ ကုန်သွားသည်။</p> <p>“သဒ္ဓါရှိသူများ မုချ တရားနာလာကြမည်ဖြစ်သော်လည်း သဒ္ဓါမရှိသူများကား ဥစ္စာဖြင့် ဖြားယောင်းမှ လာပေမည်၊ လာလျှင် တရားနာရပြီး ဒုက္ခလွတ်လိမ့်မည်” ဟု ရည်ရွယ်ကာ လူများကို ချီးမြှောက်လိုသဖြင့် ပြောကြားစီစဉ်သည်ဖြစ်ရကား ကုန်သွားသောရတနာများကို ဒုတိယ၊ တတိယ ထပ်ဖြည့်သည်။</p> <h3>ကျောက်ခိုးချင်၍ ကျောင်းကိုဝင်</h3> <p>ဘုရားကိုယ်တော်မှ ရွှေရောင်တော်နှင့် ကျောက်မျက်ရတနာရောင် ၂-ခုကို ကြည့်ရှုအားမရအောင် ရည်ရွယ်ကာ ကျောင်းဒကာသည် သခွားသီးခန့် တန်ဖိုးအနဂ္ဃထိုက်သော ကျောက်မျက်ရတနာကြီးကို ဘုရားခြေတော်ရင်း ချထားရာ အားမရနိုင်အောင်ပင် လူများကြည့်ရှုကြသည်။</p> <p>ယင်းကျောက်ကြီးသတင်းကြားသော မိစ္ဆာပုဏ္ဏားတယောက်သည် ခိုးရန်ကြံကာ ကျောင်းတော်သား ဘုရားဖူးများကြားမှ ဘုရားရှေ့မှောက်ထိ ဝင်လာသည်၊ ကျောင်းဒကာသည် ထိုပုဏ္ဏားစိတ်ကို ရိပ်မိ၍ “ပုဏ္ဏား၊ ရတနာကြီး မယူပါစေနှင့်”ဟု ကြံစဉ်ပင် ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးသလိုဝပ်ကာ ကျောက်ကြီးကို ကောက်ယူပြီး ခါးပိုက်ကြားဝှက် ခိုးသွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-298 <hr> ကျောင်းဒကာသည် သူခိုးပုဏ္ဏားအပေါ် စိတ်ကောင်းမထားနိုင်တော့ဘဲ တရားပွဲအပြီး ဘုရားရှင်အား “တပည့်တော် ၃-ကြိမ်ပင် ကျောင်းတော်နှင့် ပရိဝုဏ်ပြည့် ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ ကြဲထားသော ရတနာများကို ယူသူများအပေါ် စိတ်မကောင်းမဖြစ်ပါ၊ တိုး၍ပင် သဒ္ဓါဖြစ်ရပါသည်၊ ဤပုဏ္ဏားအပေါ်မှာမူ စိတ်ကောင်းထားလို့ မရပါဘုရား”ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “မိမိဥစ္စာကို တပါးသူ မယူ မဖျက်နိုင်အောင် ပြုစွမ်းနိုင်သည်”ဟု နည်းညွှန် မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>ပစ္စည်းမပျောက်ရန် ဆုတောင်းက ရနိုင်</h3> <p>ထိုအခါ ကျောင်းဒကာသည် ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးပြီး “ယနေ့မှစ၍ တပည့်တော်ပိုင်ပစ္စည်းကို မြိတ်ဆာတမျှင် ချည်တပင်မျှ တပည့်တော်အပေါ် အနိုင်ကျင့်ကာ ရာပေါင်းများစွာသော မင်း ခိုးသူများ ယူမရနိုင်ပါစေ၊ မီးဘေး ရေဘေး ဝေးပါစေ”ဟု ဆုတောင်းရာ ဘုရားရှင်က “ကျောင်းဒကာဆန္ဒ အပြည့်အဝ ဖြစ်ပါစေ”ဟု အနုမောဒနာပြုပေးသည်။</p> <p>ကျောင်းဒကာသည် ကျောင်းရေစက်ချပွဲ၌ သံဃာ ၆-သန်း ၈-သိန်းတို့အား ကျောင်းတိုက်တွင် ၉-လအလှူကြီးပေးကာ အဆုံးနေ့၌ တိစီဝရိတ် တစုံစီ ကပ်သည်၊ အငယ်ဆုံးသံဃာ၏ သင်္ကန်းသည်ပင် တသိန်းတန်သည်၊ သက်ဆုံးတိုင် ကောင်းမှုပြု၍ စုတေသော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ ၉၁-ကမ္ဘာ အပါယ်မလားပါ။</p> <h3>နိမိတ်ပြ၍ ဖွားလာသော ဇောတိက</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသား ဖြစ်လာသည်၊ ဖွားမြင်သောနေ့၌ ရာဇဂြိုဟ်တပြည်လုံးရှိ လက်နက်များ အရောင်တောက်ကြသည်၊ လူဝတ်တန်ဆာများပင် အရောင်ထွက်ကြ၏၊ ဗိမ္ဗိသာရမင်းထံ ခစားဝင်သော ဖခင်သဌေးအား “လက်နက်များ အရောင်တောက်သည်ကို သိလာ၊ ဘာ့ကြောင့်ပါနည်း”ဟု မင်းကြီးက မေးရာ ဖခင်သဌေးက “သိပါသည်၊ ကျွန်ုပ်အိမ်၌ အရှင်မင်းကြီးတို့၏ ကျွန်တယောက် ဖွားမြောက်၍ သားနုဘော်ကြောင့် ယခုလိုအရောင်တောက်ပါကြောင်း” လျှောက်တင်သည်။</p> <p>“သင့်သား ခိုးသူဖြစ်မည်လော”၊ “ခိုးသူမဖြစ်နိုင်ပါ၊ ကုသိုလ်ထူးရှိသည့် ဘုန်းကံရှင်ဖြစ်ပါလိမ့်မည်”ဟု မင်းကြီးအမေးကို သဌေး လျှောက်သည်၊ “သို့ဖြစ်လျှင် ကောင်းစွာကျွေးမွေးပါ၊ နေ့စဉ် ငွေသား ၁၀၀၀ လည်း နို့ဖိုးဖြစ်ပါစေ”ဟု မင်းကြီးမိန့်ပြီး နေ့စဉ် ပေးစေသည်၊ တမြို့လုံး အလျှံပြောင်ပြောင် အရောင်တောက်သည်ကို စွဲ၍ “ဇောတိက သတို့သား”ဟု အမည်မှည့်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-299 </p><hr> <h3>သိကြားမင်းဆောက်အပ်သော ဇောတိကပြာသာဒ်</h3> <p>အရွယ်ရောက်လာသော ဇောတိကအတွက် အိမ်ဆောက်ဖို့ မြေရှင်းကြစဉ် သိကြားမင်း၏ ပဏ္ဍုကမ္ဗလာကျောက်နေရာသည် ပူပြင်းသော အခြင်းအရာကိုပြသဖြင့် သိကြားမင်း ဆင်ခြင်သိမြင်ရာ “ဤဇောတိကကား လူဆောက်မည့်အိမ် နေမည့်သူမဟုတ်၊ ငါ သွားသင့်သည်”ဟုကြံစည်ပြီး လက်သမားအသွင်ဖြင့် သွားရောက်မေးမြန်း တာဝန်ယူကာ-</p> <p>၁။ ၁၆-မင်းပယ်နေရာကို ကြည့်လိုက်စဉ်ပင် ကသိုဏ်းဝန်းပမာ ညီညာသောမြေ ဖြစ်သွားသည်၊ ထို့အတူ ကြံစည်၍ စူးစိုက်စွာကြည့်လိုက်လျှင်ပင်-</p> <p>၂။ ဘုံ ၇-ဆင့်ရှိ ပြာသာဒ်ကြီး မြေခွဲထွက်လာသည်၊<br> ၃။ ပြာသာဒ်ကိုရံ၍ ရတနာတံတိုင်း ၇-ထပ်၊<br> ၄။ တံတိုင်း ၇-ထပ်အကြား ပဒေသာပင်များ၊</p> <p>၅။ ပြာသာဒ်၏ ၄-ထောင့်တို့၌ ရွှေအိုးကြီး ၄-လုံး ပေါ်လာသည်။ (ဘုရားလောင်း၏ ဖွားဖက် ရွှေအိုး ၄ လုံး၏ အဝပမာဏမှာ အသီးသီး တယူဇနာ၊ ၃-ဂါဝုတ်၊ ၂-ဂါဝုတ်၊ ၁-ဂါဝုတ်ရှိ၍ အနက်မှာ မြေအဆုံးရှိသည်ဟု မိန့်သည်။ ဤရွှေအိုးများပမာဏကိုမူ အထူးမဆို။)</p> <p>၆။ ပြာသာဒ် ၄-ထောင့်တို့၌ ရွှေကြံပင်ကြီး ၄-ပင် ပေါက်လာသည်၊ ပင်စည်လုံးပတ် ထန်းပင်မျှရှိ၍ ရွှေဖြင့်ပြီး၏၊ အရွက်မှာ မြဖြင့်ပြီးသည်။</p> <h3>အဆောက်အအုံကြီးသလောက် အစောင့်များသည်</h3> <p>တံခါးမုခ် ၇-ခုရှိရာ ၁-မုခ်၌ ယမကောဠိနတ်ဘီလူးသည် အခြံအရံဘီလူး ၁၀၀၀ နှင့် စောင့်သည်၊ ထို့အတူ ၂-မုခ်၌ ဥပ္ပလ၊ ၃-ဝဇိရ၊ ၄-ဝဇိရဗာဟု၊ ၅-ကက္ကုဋ၊ ၆-ကတ္ထ၊ ၇-မုခ်၌ ဒိသာမုခ နတ်ဘီလူး အသီးသီးသည် အခြံအရံဘီလူး ၂၀၀၀ စသည်မှ အစဉ်လိုက် ၇၀၀၀ အထိ စောင့်ကြသည်။</p> <p>ဇောတိကသဌေးသားအတွက် ပြာသာဒ်ဘုံတိုင်း ရွှေအိုးများ မြေမှ ပေါက်လာကြောင်း ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး ကြားသဖြင့် သဌေးထီးဖြူနှင့် အဆောင်အယောင်များ ပို့စေရာ ဇောတိကသဌေးဟု ထင်ရှားတော့သည်။ သဌေးနှင့် ကောင်းမှုပြုဖက် မြောက်ကျွန်းသူ သတုလကာယီကို နတ်များခေါ်လာပြီး ၇-ထပ်တိုက် ပြာသာဒ်ကြီး၏ ကျက်သရေခန်းသို့ ပို့လိုက်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-300 <hr> မြောက်ကျွန်းမှပါလာသော ဆန်တစလယ်နှင့် မီးကျောက် ၃-လုံးသည် သဌေးဇနီးမောင်နှံအတွက် တသက်စာထမင်းဖြစ်လာသည်၊ ဆန်လှည်းတရာ ထိုခွက်၌ထည့်စေကာမူ ဆန်တစလယ်သာ အံ့ဖွယ်တည်သည်၊ ဆန်ကိုအိုး၌ထည့်၍ မီးကျောက် ၃-လုံးပေါ်တင်လျှင် ကျောက်များမှ ခဏချင်း မီးတောက်လာ၍ ကျက်လျှင်လည်း ငြိမ်းသွားသည်၊ မီးငြိမ်းလျှင် ကျက်ပြီဟု သိရသည်၊ ဟင်းလျာစသည် ချက်ရာ၌လည်း နည်းတူပင်တည်း၊ မြကျောက်ရောင်ဖြင့်သာ နေထိုင်ကြ၍ မီးရောင်စသည် မသိကြကုန်။</p> <h3>စားဝတ်နေရေး တကျွန်းလုံးကိုပေး</h3> <p>ဇောတိက၏ စည်းစိမ် ခမ်းနားကြီးကျယ်ပုံ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး နှံ့သွားရာ ယာဉ် ရထား စသည်များဖြင့် လူများ ကြည့်လာကြရသည်၊ လာသမျှကိုလည်း မြောက်ကျွန်းဆန်ဖြင့် မီးကျောက်ပေါ်တင် ချက်ကျွေးစေသည်၊ ပဒေသာပင် အဝတ်များ ဖွင့်ထားသော အဝတဂါဝုတ်ရှိ ရွှေအိုးမှ ရွှေများကိုလည်း လိုသလောက် ယူစေသည်၊ မည်မျှယူယူ လက်တသစ်မျှ ရွှေအိုး မလျော့ပေ၊ ဂန္ဓကုဋီကျောင်းဒကာ အပရာဇိတ သူကြွယ်ဘဝက ၃-ကြိမ်ဒူးပဆစ်မြုပ်အောင် ရတနာများ ဖြန့်ကြဲလှူဒါန်းကျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ဇောတိက၏ ပြာသာဒ်ကို ကြည့်ရှုလိုလှပြီ၊ လူပေါင်းများစွာ သွားလာယူငင်နေကြ၍ အခွင့်ကလည်း မသာသေး၊ အချိန်ကြာ၍ လူပါးမှ “ပြာသာဒ်ကို လာကြည့်လိုသည်” ဟု ဇောတိက၏ဖခင် သဌေးမှတဆင့် သတင်းပို့ပြီး အခြံအရံများစွာဖြင့် ကြွလာသည်။</p> <h3>ဇောတိက၏အလုပ်သမား မိဖုရားလောက် လှသည်</h3> <p>ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးအား ပထမတံခါးမုခ်သန့်ရှင်းရေး အမျိုးသမီးက လက်ကမ်းပေးရာ သဌေးကတော်ထင်သဖြင့် ရှက်၍ မင်းကြီးလက်မတင်ပေ၊ ဒုတိယစသော တံခါးမုခ်အမျိုးသမီးများကိုလည်း သဌေးကတော်များဟုပင် မင်းကြီးထင်သည်၊ ဇောတိကသဌေးသည် မင်းကြီးကို လာကြိုပြီး ရင်ပြင်၌ကြွစေရာ ကျောက်မျက်ရတနာ အပြည့်ခင်းထားသော မြေသည် အသူတရာနက်သော ချောက်အသွင် ထင်ရသဖြင့် “ဇောတိကသည် ငါ့ကိုဖမ်းရန် တွင်းတူးထားသည်” ဟု အထင်လွဲကာ မသွားဝံ့တော့ပေ၊ သဌေးက တွင်းမဟုတ်ကြောင်း လျှောက်ပြီး ရင်ပြင်ပေါ်သွားပြမှ မင်းကြီးလိုက်ရဲကာ ရတနာမြေကိုနင်း၍ အခြေမှစကာ ပြာသာဒ်ကို ကြည့်ရှုလိုက်လာသည်။</p> <p>အဇာတသတ်မင်းသားငယ်လည်း ခမည်းတော်လက်ကို ကိုင်ပါလာရာ “ငါ့ခမည်းတော် မိုက်လှသည်၊ ဇာတ်နိမ့်သူကြွယ်က ရတနာပြာသာဒ်၌နေပြီး ခမည်းတော်က<br> <br>စာမျက်နှာ-301 <hr> ဧကရာဇ်မင်းဖြစ်လျက် သစ်သားနန်း၌ နေဘိသည်၊ ငါမင်းဖြစ်လျှင် ဤသဌေးကို ဤလိုနေခွင့်မပေးနိုင်” ဟု ကြံစည်တော့သည်။</p> <h3>ပွဲတော်စာထက်သာသော ဇောတိက၏ အစားအစာ</h3> <p>ပြာသာဒ်အထက်ထပ်များ တက်ကြည့်နေစဉ်ပင် ပွဲတော်တည်ချိန် ရောက်လာသဖြင့် မင်းကြီးက “ဤမှာပင် နံနက်စာစားမည်” ဟု မိန့်ရာ “အသင့်စီမံပြီးပါပြီ” ဟု မင်းကြီးအမိန့်ကို သဌေးပြန်လျှောက်သည်၊ မင်းကြီးသည် နံ့သာရေအိုး ၁၆ လုံး ချိုးပြီး ဇောတိကသဌေးထိုင်ရာ ပလ္လင်၌ ထိုင်နေစဉ် လက်ဆေးရေဆက်ကာ တသိန်းတန် ရွှေခွက်၌ လက်ကောက်ရရှိထမင်းထည့်ပြီး မင်းကြီးရှေ့ ချထားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် စားစရာထင်ပြီး စားဖို့ဟန်ပြင်ရာ “အရှင်မင်းကြီး၊ စားစရာမဟုတ်သေးပါ၊ အငွေ့ပေးသော နို့ထမင်းသာ ဖြစ်ပါသေးသည်” ဟု သဌေးကလျှောက်ပြီး အခြားတသိန်းတန် ရွှေခွက်၌ မြောက်ကျွန်းဆန်ထမင်းထည့်ကာ မူလရွှေခွက်ပေါ်တင်ထားပြီး ပွဲတော်တည်စေသည်၊ နို့ဃနာထည့်သော မူလရွှေခွက်မှ အငွေ့သည် ဒုတိယရွှေခွက်၌ ဟပ်သဖြင့် ပူနွေးချိုမြိန်သော ထမင်းကို မင်းကြီးသည် အားရပါးရ စားသုံးရာ ဇောတိကသည် ရှိခိုးပြီး “သင့်လောက်ပါပြီ၊ တို့ထက်များလျှင် အစာကြေခဲပါမည်” ဟု တင်လျှောက်ရတော့သည်။</p> <p>“ကိုယ့်ထမင်းကိုယ် ဂုဏ်တင်စကား ပြောကြားတာလား” ဟု မင်းကြီးကမိန့်ရာ “ထိုသို့မဟုတ်ပါ၊ စစ်သည်တော်များအတွက်လည်း ဤစားဖွယ်ပင် ဖြစ်ပါသည်၊ အကယ်၍ အရှင်မင်းကြီးမှာ မအီမသာဖြစ်ပါလျှင် ‘ဇောတိကက တစုံတရာ စီမံလိုက်မှာပေါ့’ ဟု အထင်မှားမည်ကို ကြောက်၍ပါ” ဟု သဌေးလျှောက်တင်မှ ထမင်းပွဲသိမ်းခိုင်းပြီး ရေကြည်တော် ဆက်စေသည်၊ မင်းကြီးအပြီး ပရိသတ်များလည်း မြောက်ကျွန်းဆန်ထမင်းကိုပင် စားကြသည်။</p> <h3>သဒ္ဓါမပါလျှင် နိုင်သူပေါ်လာတတ်သည်</h3> <p>“သဌေးကတော်ရှိရဲ့လား၊ ဘယ်မှာနေသလဲ”၊ “ရှိပါသည်၊ ကျက်သရေခန်းမှာ ထိုင်နေပါသည်၊ မင်းကြီးလာကြောင်း မသိ၍ပါ” (အမှန်သိလျက်) မင်းကြီးအမေးကို လျှောက်တင်ပြီး သဌေးကတော်ကို တွေ့ချင်မည်ဟု သဌေးဆင်ခြင်ကာ သွားပြီး “မင်းကြီး အိမ်ကြွလာသည်၊ သင်ဖူးသင့်သည်” ဟု ပြောလိုက်သည်။</p> <p>သတုလကာယီသည် လျောင်းစက်ရင်းက “မင်းဆိုတာ ဘယ်လိုလူပါလဲ”၊ “ငါတို့ကို အစိုးရသူ” ဟု သဌေးကပြောလိုက်လျှင် သတုလကာယီသည် မကျေနပ်မှု ပြလိုရကား “ငါတို့သည် ကုသိုလ်ကို ကောင်းစွာမပြုဖြစ်ကြ၊ သို့မဟုတ်သောကြောင့် ငါတို့အပေါ် အုပ်ချုပ်သူ<br> <br>စာမျက်နှာ-302 <hr> လူတန်းစား ရှိနေရသည်၊ သဒ္ဓါနုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါတို့ပြုခဲ့၍ စည်းစိမ်ကြီးသော်လည်း သူတပါးပိုင်နက် လူလာဖြစ်ကြသည်၊ ငါတို့ကံကို ဧကန်မယုံဘဲ ဒါနပြုခဲ့ကြလိမ့်မည်၊ သူများပိုင်နက် လူလာဖြစ်ရခြင်းသည် သဒ္ဓါမပါဘဲ ဝတ်ကျေဝတ်ကုန်အလှူ၏ အကျိုးတည်း” ဤသို့ညည်းတွားပြီး “အရှင်၊ ယခု ကျွန်တော်မ ဘယ်အမှု ပြုရမည်နည်း” ဟု မေးရာ ဇောတိကက ယပ်တောင်ယူ၍ ယပ်ခတ်ခိုင်းလိုက်သည်။</p> <h3>ကျောက်ရောင်ဖြင့်သာနေသော ဇောတိကမောင်နှံ</h3> <p>သတုလကာယီသည် မင်းကြီးကို ယပ်ခတ်နေစဉ် မင်းကြီး၏ ဦးရစ်ခေါင်းပေါင်းနံ့လေသည် သဌေးကတော်၏ မျက်လုံး ၂ ဘက်အတွင်း ဝင်သဖြင့် မျက်ရည်များ ကျလာသည်၊ “မိန်းမများ ပညာနည်းသည်၊ သူ့စည်းစိမ်ငါသိမ်းမည်ထင်ပြီး ငိုသည်ဖြစ်မည်၊ ငါမသိမ်းကြောင်း နှစ်သိမ့်လိုက်ပါ” ဟု မင်းကြီးမြင်၍ ဇောတိကကို ပြောခိုင်းသည်။ “ငိုသည်မဟုတ်ပါ၊ ခေါင်းတော်နံ့ကြောင့် မျက်ရည်ကျရပါသည်၊ သဌေးကတော်ကား မီးရောင်မကြည့်ရဘဲ ကျောက်မျက်ရတနာရောင်ဖြင့်သာ စားသောက်နေထိုင်အိပ်စက်ပါသည်” ဟု ဇောတိကက ရှင်းလင်းလျှောက်ထားပြီး မင်းကြီးအတွက်လည်း ကျောက်မျက်ရတနာရောင်ဖြင့်သာ နေနိုင်ရန် သခွားသီးခန့် တန်ဖိုးအနဂ္ဃထိုက်သည့် ကျောက်မျက်ရတနာကြီး ဆက်သသည်၊ မင်းကြီးသည် ဇောတိက၏ ပြာသာဒ်ကြီးကို စေ့စပ်စွာကြည့်ပြီး “သင့်စည်းစိမ်ကား ခမ်းနားကြီးကျယ်ပေစွ” ဟု ချီးမွမ်းပြောကြား ပြန်သွားသည်။</p> <h3>အဇာတသတ်ပိုင်ဉာဏ် အပိုင်မရ</h3> <p>အဇာတသတ်မင်းသားသည် မိတ်ပျက်ဒေဝဒတ်နှင့်ပေါင်းကာ မင်းပြုလျက် ခမည်းတော်ကို ရှားမီးကျီးတင်ကာ ကွယ်လွန်စေပြီး နောက်ပိုင်းတွင် “ဇောတိကပြာသာဒ် သိမ်းယူမည်” အကြံဖြင့် စစ်ဆင်ထွက်လာသည်၊ ဇောတိက၏ ရတနာတံတိုင်း၌ မိမိစစ်တပ်ရိပ်ကို မြင်လျှင် “မိမိကို ခုခံတိုက်မည့် ဇောတိကစစ်တပ်” ဟု ထင်၍ မကပ်ဝံ့ပေ။ ထိုအချိန် ဇောတိကသဌေးကား ဥပုသ်စောင့်ကာ နံနက်စာစောစောစားပြီး ဘုရားကျောင်းတော်သွား တရားနာနေသည်။</p> <p>ဇောတိက၏ ပထမတံခါးမုခ် ယမကာဠနတ်ဘီလူးသည် အဇာတသတ်မင်းနှင့် စစ်တပ်ကို တိုက်ထုတ်လိုက်သည်၊ အဇာတသတ်ကား ဦးတည်မိရာ ကျောင်းတော်ရောက်သွားရာ မင်းလာသည်ကိုမြင်သော် ဇောတိကသဌေးက အကြောင်းကို မေးလျှောက်ပြီး ထရပ်သည်တွင် “သင့်လူများကို ငါ့တိုက်ခိုင်းပြီး သင်က ကျောင်းတော်လာ တရားနာနေသလို နေလိုက်သလော” ဟု အဇာတသတ်က ရန်တွေ့လိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-303 <hr> “အကျွန်ုပ်အိမ်သိမ်းဖို့ အသင်မင်းကြီးသွားပါသလား” ဟု ဇောတိကက မေးရာ မင်းက ဟုတ်ကြောင်း ပြန်ကြားလျှင် “အကျွန်ုပ်မကျေနပ်လျှင် မင်းပေါင်းအထောင်သော်မျှ ကျွန်ုပ်အိမ် သိမ်းမရပါ”၊ “သင်ရှင်ဘုရင်မို့လား” ဟု ဇောတိက၏ ရဲရင့်သော အပြောကို အလွန်စိတ်ဆိုးပြီး အဇာတသတ်က ပြန်မေးသည်။</p> <h3>ဘုန်းရှင် ကံရှင် မပေးလျှင် မရပါ</h3> <p>“ကျွန်ုပ် ရှင်ဘုရင်မဟုတ်ပါ၊ သို့ပေမယ့် ကျွန်ုပ်ဥစ္စာ မြိတ်ဆာတမျှင် ကျွန်ုပ် မကျေနပ်လျှင် မင်းများ၊ ခိုးသူများ ယူမရပါ”၊ “သင်သဘောတူမှ သင့်ပစ္စည်း ငါယူရမှာလား၊ ငါရှင်ဘုရင်၊ ယူချင်ယူနိုင်သည်” ဟု ဣန္ဒြေရရ ဇောတိက၏ လျှောက်တင်ချက်ကို မင်းမာန်တက်ပြီး မိန့်ရာတွင် ဇောတိကသည် လက်ဖမိုး ၂ ဘက်ဆန့်ပြီး “ကျွန်ုပ်လက် ၁၀-ချောင်းက လက်စွပ်ကွင်း ၂၀-ကျွန်ုပ်မပေးပါ၊ စွမ်းနိုင်လျှင် မင်းကြီး ဖြုတ်ယူ” ဟု ရဲရင့်စွာပြောလိုက်သည်။</p> <p>မြေ၌ထိုင်လျက် ခုန်လျှင် ၁၈-တောင်၊ ရှပ်ခုန်လျှင် အတောင် ၈၀-အမြင့်ခုန်နိုင်သော စွမ်းအားရှင် အဇာတသတ်သည် လက်စွပ်များကို အပြန်အလှန် ချွတ်ယူသော်လည်း ရာဇဣန္ဒြေသာ ပျက်သည်၊ တကွင်းမျှ ချွတ်မရပါ။ “အရှင်မင်းကြီး ပုဆိုးတော် ဖြန့်ခံပါ” ဟု ဇောတိက လျှောက်တင်ပြီး လက်ချောင်းများ ဖြောင့်ကာ အောက်စိုက်လိုက်လျှင် လက်စွပ်ကွင်း ၂၀-အလွယ် ကျွတ်ကျလာ၏။</p> <h3>ကာမအာရုံ လန့်စရာ စုံသည်</h3> <p>“အရှင်မင်းကြီး မျက်မြင်ပါပဲ၊ ကျွန်ုပ်သဘောမတူက သိမ်းမရပါ” ဟု လျှောက်တင်ပြီး မင်း၏ အရိုင်းပြုမှုကြောင့် သံဝေဂရကာ “ကျွန်ုပ်အား ရဟန်းပြုခွင့်ပေးပါ” ဟု ခွင့်တောင်းလိုက်သည်။ “သူရဟန်းပြုလျှင် သူပြာသာဒ် အလွယ်ယူနိုင်မည်” ထင်ပြီး “သင့်သဘောပဲ” ဟု မင်းကြီးက ချက်ချင်း ခွင့်ပြုလိုက်သည်။ ဇောတိကသည် ရဟန်းပြုပြီး တရားအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>အရှင်ဇောတိက ရဟန္တာဖြစ်ဖြစ်ချင်း ပြာသာဒ်စသော စည်းစိမ်များ ကွယ်သွားပြီး သတုလကာယီ သဌေးကတော်ကိုလည်း နတ်များက မြောက်ကျွန်း ပြန်ပို့ကြသည်။ ရဟန်းတော်များက အရှင်ဇောတိကအား “ပြာသာဒ်စည်းစိမ်နှင့် သဌေးကတော်အပေါ် တွယ်တာသေးသလော” ဟု မေးရာ “မတွယ်တာတော့ပါ” ဟု ဖြေလျှင် “အရှင်ဇောတိကသည် အရဟတ္တဖိုလ်ကို လိမ်ညာ၍ ဝန်ခံသည်” ဟု ဘုရားထံ သံဃာများက လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သား ဇောတိကမှာ တဏှာမရှိရိုး အမှန်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ယော စ တဏှံ ပဟန္တွာန- စသော ဂါထာကို ဟောတော်မူရာ အဆုံး၌ သောတာပန်စသည် တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-304 <hr> ၂- မေဏ္ဍက သဌေးကြီးဖြစ်ရပ်များ<br> မေဏ္ဍကအလောင်းကား လွန်ခဲ့သော ၉၁ ကမ္ဘာ ဝိပဿီဘုရား လက်ထက် အပရာဇိတ သူကြွယ်ဖြစ်ခဲ့သည်၊ အမေ့မောင် အပရာဇိတသူကြွယ် (ဇောတိကအလောင်း) က ဂန္ဓကုဋီဆောက်ရာ ကုသိုလ်ပါဝင်ခွင့်မပေးသဖြင့် ဆင်ဝင်ခန်းမဆောင် ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့ရ၏၊ ရတနာအပြည့် စီခြယ်ဆောက်လုပ်ပြီး ခန်းမဆောင်အလယ်၌ ရတနာတရားမဏ္ဍပ်ထိုးကာ ဓမ္မာသနပလ္လင် ခင်းထားသည်။</p> <h3>တရားပလ္လင် မေဏ္ဍက ပြင်ဆင်ပုံ</h3> <p>ပလ္လင်ခြေနှင့်ဘောင်များမှာ နီဖလံရွှေဖြင့်ပြီးသည်၊ ပလ္လင်ခြေအောက်၌ ရွှေဆိတ်ရုပ် ၄-ရုပ်ခုံထားသည်၊ ခြေတင်ခုံခံ ရွှေဆိတ် ၂-ရုပ်၊ တရားမဏ္ဍပ်၌ ရွှေဆိတ် ၆-ရုပ် ဝန်းရံထားသည်၊ ပလ္လင်အခင်းမှာ ရွှေခြည်ထိုး ပုလဲချည်ကြိုးများဖြင့် ယက်၍ ပလ္လင်နောက်မှီမှာ စန္ဒကူးနံ့သာသားဖြစ်သည်။</p> <p>ဆင်ဝင်ဆောင် ရေစက်ချပွဲ ၄-လလုံး သံဃာ ၆-သိန်း ၈-သိန်းတို့အား အလှူကြီး လှူသည်၊ နောက်ဆုံးနေ့ တိစီဝရိတ် တစုံစီလှူရာ အငယ်ဆုံးသံဃာရသော သင်္ကန်း တသိန်း (သီဟိုဠ်မူတထောင်) တန်သည်၊ ဆင်ဝင်ခန်းဒကာ အပရာဇိတ သူကြွယ်သည် ကောင်းမှုပြု၊ လူနတ်တို့၌ ကျက်စားပြီး၍ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ၌ ဗာရာဏသီ မဟာဘောဂ သဌေးကြီး ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>ကိန်း ခန်း နက္ခတ် မှန်ကန်တတ်သည်</h3> <p>ယင်းသဌေးကြီး မင်းခစားသွားစဉ် ပုရောဟိတ်၏ “၃ - နှစ်ကျော်လျှင် အငတ်ဘေးဆိုက်မည်” ဟူသော နက္ခတ်ဆိုင်ရာ ဟောပြောချက်အရ စပါးတိုးချဲ့စိုက်ပျိုးရုံမျှမက စပါးကျီအလုံးပေါင်း ၁၂၅၀-ဆောက်ကာ စပါးသိုလှောင်သည်၊ ကျီမဆံ့သော စပါးများကို အိုးကြီးများ၊ မြေကွင်းကြီးများ၌ ထည့်၍ သိမ်းစေပြီး ပိုလျှံစပါးများကို မြေညက်နှင့်နယ်၍ အိမ်နံရံများကို လိမ်းကျံစေသည်။</p> <p>အငတ်ဘေး ဆိုက်လာသော် သဌေးကြီးသည် သိုမှီးစပါးများကို သုံးစားသည်၊ အချိန်ကြာ၍ သိုလှောင်စပါးများ ကုန်သော် ပုဏ္ဏကိုထား၍ အခြံအရံများကို တော်ရာသွားခိုင်းသည်၊ ထိုကျွန်ပုဏ္ဏနှင့် သဌေးလင်မယား သားနှင့် ချွေးမ အိမ်သား ၅-ဦးတို့သည် မြေမြှုပ်စပါးများ၊ နံရံလိမ်းစပါးများကို စားသောက်၍ ကုန်လုနီးလျှင် နံရံခြေမြေကိုခွါပြီး ရေစိမ်ယူ၍ ရသောစပါးတခွက်ကို ယောင်းဖွပ်ကာ ရသောဆန်တစလယ်ကို အိုး၌ထည့်သွင်းမြေမြှုပ်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-305 <hr> ထိုဆန်တစလယ်မှာ ယာဂုကျိုသောက်လျှင် ၂-ကြိမ်လောက်သော်လည်း သဌေးကြီးအမိန့်အရ ဝဝစားသေမည်ရည်ကာ ထမင်းပင်ချက်ပြီး ၅-ပုံပုံ၍ သဌေးကြီးဆိုင်ရာကို ရှေ့၌ချထားစဉ် သမာပတ်မှထပြီး၍ ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်ဖြင့် မြင်တော်မူသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တပါးသည် ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ သဌေးကြီးအိမ် တံခါး၌ ရပ်တော်မူသည်။</p> <h3>အသက်ကို စွန့်ရစေ ဒါနမတွန့်သော မိသားစု</h3> <p>သဌေးကြီးသည် အရှင်မြတ်ကိုမြင်လျှင် သဒ္ဓါစိတ်ဖြင့် “ရှေးကဒါနမရှိ၍ အငတ်ဘေး ငါတွေ့ရသည်၊ ဤထမင်းသည် ငါ့အတွက် တရက်စာတည်း၊ လှူလျှင် ကမ္ဘာကုဋေများစွာ ချမ်းသာကို ပေးပေလိမ့်မည်” ဟု ရည်၍ အရှင်မြတ် သပိတ်၌ လောင်းထည့်သည်၊ လောင်းလှူ၍ တဝက်အရောက် အရှင်မြတ်က သပိတ်ကို ပိတ်ရာ “တဦးစာကို ၂-ဦး မစားလောက်ပါ၊ တပည့်တော်အား ပစ္စုပ္ပန်လောကအတွက် မချီးမြှောက်ဘဲ တမလွန်လောကအတွက်သာ ချီးမြှောက်တော်မူပါ” ဟု လျှောက်ကာ အားလုံးလှူပြီး-<br> ၁။ သံသရာမှာ အငတ်ဘေး ဝေးရပါလို၏။</p> <p>၂။ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးအား မျိုးရိက္ခာထမင်းပေးနိုင်ကာ အလုပ်မလုပ်ဘဲ စပါးကျီ ၁၂၅၀-ကို ရှင်းပြီး ကျီဝထိုင်လျက် ကောင်းကင်ကြည့်လိုက်လျှင် သလေးစပါးမိုး ကျီအပြည့် ရွာပါစေ။</p> <p>၃။ သံသရာမှာ ဤဇနီး၊ ဤသား၊ ချွေးမ၊ ကျွန်များနှင့်သာ ဤအတိုင်း တော်စပ်ဆုံဆည်းရပါလို၏” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <h3>အစွဲကြီးသော မိသားစု ဆုတောင်း</h3> <p>“သဌေးကြီးပင် အငတ်ခံနိုင်သည်၊ ငါလည်း စားရန်မသင့်” ဟု သဌေးကတော်ကြီးကြံကာ အရှင်မြတ်အား မိမိဝေစုလှူပြီး “ထမင်းခွက် ရှေ့ထားကာ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးအား ထမင်းပေးသော်လည်း တပည့်တော် မထသမျှ ယူရာကပြန်ပြည့်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။ (နောက် ၃-ဦး၌လည်း ၁-၃-တူ၍ ၂-ဆုတောင်းသာ ထူးသည်။)</p> <p>သားဖြစ်သူကလည်း ဝေစုလှူပြီး “အသပြာထောင်ထုပ် ကိုင်ကာ တကျွန်းလုံး ပေးသော်လည်း ထောင်အိတ်ပြည့်မြဲပြည့်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>ချွေးမကလည်း လှူပြီး “စပါးတတောင်း အရှေ့ထားကာ တကျွန်းလုံးအား မျိုးရိက္ခာထမင်း ပေးမကုန်ဘဲ ရှိပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသလို ကျွန်ပုဏ္ဏကလည်း လှူပြီးလျှင် “တကြိမ်ထွန်လျှင် ဝဲယာ ထွန်ရေး ၃-ကြောင်းစီ၊ အလယ်တကြောင်းအားဖြင့် စပါး ၄ တင်းပျိုးကျဲလောက်အောင် ထွန်ရေး ၇-ကြောင်း ပြီးမြောက်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်၊ (ကျွန်ပုဏ္ဏသည် သေနာပတိဆု ယနေ့တောင်း၊ ယနေ့ရနိုင်ပါ၏၊ အရှင်များ၌ ချစ်ခင်၍ ကျွန်ဆုကိုသာ တောင်းသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-306 </p><hr> <h3>ငါးယောက်စာ ငါးရာစားလောက်သည်</h3> <p>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မြတ်ကလည်း “သင်တို့ဆန္ဒအတိုင်း ဖြစ်ကြပါစေ” ဟု ဆုပေးပြီး ၂-ဂါထာဖြင့် အနုမောဒနာပြုကာ အလှူရှင်များ ပိုမို ကြည်ညိုစေရန် “ဂန္ဓမာဒနတောင်တိုင်အောင် ငါ့ကိုမြင်ကြစေ” ဟု အဓိဋ္ဌာန်ပြုကာ ကြွသွားပြီး ရောက်လျှင် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-တို့အား လောက်ငစွာ ခွဲဝေလှူဒါန်းသည်၊ သဌေးကြီးမိသားစုလည်း အားလုံးမြင်ရ ကြည်ညိုကာ ရပ်နေကြသည်။</p> <p>မွန်းလွှဲပြီးသော် သဌေးကတော်ကြီးသည် ထမင်းအိုးကို ဆေးကြောဖုံးပိတ်ထားလိုက်သည်၊ သဌေးကြီးကား ဆာလှသဖြင့် အိပ်ပျော်သွား၏၊ ညနေစောင်း၍ နိုးလျှင် “ငါ ဆာလှသည်၊ ထမင်းချိုးကပ်များရှိလေမလား ကြည့်ပါဦး” ဟု ပြောလျှင် သဌေးကတော်ကြီးသည် အပြောင်ဆေးထားသည်ကို သိလျက် မရှိဟု မပြောဘဲ “အိုးဖွင့်ကြည့်ပြီးမှ ပြောမည်” ဟု ကြံကာ သွားဖွင့်ကြည့်သည်၊ မြလေးပန်းငုံပမာ ဖြူဖွေးသော ထမင်းဖြင့် ပြည့်လျက် စလောင်းဖုံးပင် ကြွတက်နေသည်ကို မြင်၍ တကိုယ်လုံး ဝမ်းသာလုံးဆို့ကာ သဌေးကြီးကို “အရှင်ထပါ၊ ပြောင်အောင်ဆေးအုပ်ထားခဲ့သော ထမင်းအိုးမှာ ထမင်းပြည့်နေပါပြီ၊ ကုသိုလ်မည်သည် ပြုသင့်ပေစွ၊ ချမ်းသာပေစွ၊ စားပါ” ဟု ပြောဆိုလျက် သားအဖ ၂-ဦး ကျွေးပြီးမှ ချွေးမနှင့်အတူ မိမိစားကာ ကျွန်ပုဏ္ဏကိုပါ ပေးသည်။</p> <h3>တဦးထွန်က တကျွန်းလုံး ချမ်းသာ</h3> <p>ထမင်းအိုးမှာ မည်မျှယူယူမကုန်ပေ၊ ပထမခူးသောယောက်မနေရာသာ ထင်နေသည်၊ ထိုနေ့မှာပင် စပါးကျီများ၊ အိုးကြီးများ စပါးပြည့်ကြသည်၊ သဌေးကြီးသည် “ငါ့အိမ်မှာ ရိက္ခာထမင်း အလုံအလောက်ရှိသည်၊ လိုသလို လာယူကြ” ဟု မြို့တွင်း သတင်းလည်စေရာ အားလုံးလာယူကြသဖြင့် သဌေးကြီးကိုမှီ၍ တကျွန်းလုံး အသက်ရှင်ကြရသည်။</p> <p>သဌေးကြီးသည် စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေး ဖြစ်လာသည်၊ သဌေးကတော်သည်လည်း ဇနီးပင် ဖြစ်လာသည်၊ သဌေးအိမ်နောက်ပိုင်း ၈-မင်းပယ်မြေ၌ (ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ရွှေဆိတ်ရုပ် ပူဇော်ခဲ့သဖြင့်) ဆင် မြင်း ဥသဘ ပမာဏရှိသော ရွှေဆိတ်ရုပ်ကြီးများသည် မြေခွဲထွက်ကာ အရုပ်ချင်းထိ ပေါ်လာသည်၊ ဆိတ်ရုပ်ခံတွင်းများ၌ အဆင်း ၅-မျိုးရှိသည့် ချည်ဂေါ်လီလုံးများ တပ်ထားရာ ထောပတ်၊ ဆီများ၊ အဝတ်အစား၊ ရွှေ၊ ငွေစသည်ကို အလိုရှိလျှင် ယင်းချည်လုံးများ ဖယ်လိုက်ပါက ခံတွင်းတခုမှပင် တကျွန်းလုံးအတွက် ဘာမဆိုလိုရာရနိုင်သည်၊ ထိုအချိန်မှစ၍ ရွှေဆိတ်ရုပ်ရှင် မေဏ္ဍကသဌေးတွင်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-307 <hr> ချဖူးရေစက် ငှက်သစ္စာ သံသရာ<br> ထိုသဌေးကြီးလင်မယား၌ ရှေးဘဝကသားပင်လျှင် ယခုဘဝ ဓနဉ္စယ (ဝိသာခါ၏ ဖခင် ဓနဉ္စယသဌေး) သား ဖြစ်လာသည်၊ ရှေးချွေးမသည်ပင် ယခုဘဝ (စန္ဒပဒုမာ) ချွေးမ၊ ရှေးကျွန်သည်ပင် ယခု (ပုဏ္ဏ) ကျွန်ဖြစ်လာသည်၊ (ဝိသာခါဖြစ်ရပ်၌ ယင်း ၅-ဦး၏ အာနုဘော်ဖော်ပြပြီး။)</p> <p>မေဏ္ဍကသဌေးကြီး ဘုရားတရားနာရ၍ သောတာပန်တည်ပြီးသောအခါ ဘုရားရှင်အား “အရှင်မြတ်ထံ မိမိလာစဉ် တိတ္ထိများက အရှင်မြတ်အပြစ်ပြောပြီး တားကြပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “သတ္တဝါများသည် မိမိအပြစ်ကြီးကို မမြင်သော်လည်း သူတပါးအပြစ်ကိုကား မရှိကို အရှိလုပ်ကာ လွှင့်တတ်ကြသည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး သုဒဿံ ဝဇ္ဇမညေသံ- စသောဂါထာကို ဟောတော်မူရာ အဆုံး၌ သောတာပန်စသည် တည်ကြသည်။</p> <h3>၃- ဇဋိလ သဌေးကြီး၏ ဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>ကဿပဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီး၍ ဓာတုစေတီတော် တည်ထားချိန် ဇဋိလအလောင်းကား ရွှေပန်းထိမ်သည် ဖြစ်ခဲ့သည်၊ စေတီတော်မြောက်မုခ် ဘာ့ကြောင့် မတက်သနည်း၊ “ရွှေမလောက်လို့ပါ ဘုရား” ရဟန္တာတပါး အမေးကို လူများက ဖြေကြသည်။ “ငါမြို့တွင်းသွား နှိုးဆော်မည်၊ သင်တို့ ရိုရိုသေသေလုပ်ကိုင်ကြ” ဤသို့ ရဟန္တာအရှင်မြတ်က အားပေးမိန့်ကြားပြီး မြို့တွင်းဝင်နှိုးဆော်ရာ ရွှေပန်းထိမ်သည်အိမ် ရောက်လာသည်။</p> <h3>မယားကြောက်၍ ဘုရားငေါက်သူ ဇဋိလအလောင်း</h3> <p>ရွှေပန်းထိမ်သည် ဇနီးမောင်နှံ ရန်ဖြစ်နေချိန် “သတို့တာဝန်ယူထားသည့် မြောက်မုခ် ရွှေမလောက်ဖြစ်နေသည်၊ ရွှေကို သိသင့်သည်” ဟု အရှင်မြတ်က နှိုးဆော်ရာ ဇနီးကို စိတ်ဆိုးနေသော ရွှေပန်းထိမ်သည်က “သင့်ဘုရား ရေထဲချသွားပစ်ပါ” ဤသို့ရိုင်းပျစွာ ပြောရာတွင် “ရှင်သိပ်ကြမ်းသည့် မကောင်းမှုပြုပြီ၊ ကျွန်မစိတ်ဆိုးလျှင် ဆဲလိုဆဲ၊ ရိုက်လိုရိုက်ပါ၊ ဘာ့ကြောင့် ဘုရားအပေါ် ရန်လိုမှု ပြုသနည်း” ဟု ဇနီးသည်က အပြစ်တင်မှ ရွှေပန်းထိမ်သည် သံဝေဂရကာ သည်းခံဖို့ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>“ငါ့မြတ်စွာဘုရားကို နှုတ်ဖြင့် ပြစ်မှားမိ၍ ဘုရားကိုသာ ကန်တော့ပါ” ဟု အရှင်မြတ်က မိန့်လျှင် ရွှေပန်းထိမ်သည်က ကန်တော့နည်းကို မေးသဖြင့် “ရွှေပန်းအိုး ၃-လုံးလုပ်၊ အတွင်းမှာ ဌာပနာသွင်း ကန်တော့လေ” ဟု နည်းပေးမှ သား ၃-ဦးခေါ်ကာ အကြောင်းပြောပြကူညီကြစေသည်၊ “အဖေ့ဖာသာပြစ်မှား အဖေသာလုပ်ပါ” ဟု သားကြီး၊ သားလတ် ၂-ဦးလုံးက ဤအတိုင်းပြောကာ မကူညီကြ၊ သားငယ်ကမူ “ဖခင်<br> <br>စာမျက်နှာ-308 <hr> အလုပ်ကိစ္စ သားတာဝန်ပါ” ဟု ပြောဆို၍ ရွှေပန်းခိုင် ၃-ခု ကူလုပ်ပေးသည်၊ ပြီးလျှင် အရှင်မြတ်အမိန့်အတိုင်း လှူဒါန်းကန်တော့သည်။</p> <h3>မာတုဂါမ ဘုံ ၇-ဆင့်ပေါ်ပင် စိတ်မချရ</h3> <p>ရွှေပန်းထိမ်သည်မှာ ဆိုခဲ့သော နှုတ်ပြစ်မှုကြောင့် ၇ ဘဝ ရေမျှောခံရသည်၊ နောက်ဆုံးဘဝ ဗာရာဏသီသဌေးသမီးဝမ်း၌ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်ကိုစွဲ၍ ရသောသား ဇဋိလ ဖြစ်လာသည်၊ ဖြစ်ပုံမှာ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် လှပတင့်တယ် ၁၆ နှစ်အရွယ်ရှိ ဗာရာဏသီသဌေးသမီးသည် ကျွန်မတဦးနှင့် ဘုံ ၇-ဆင့်ပြာသာဒ်ထက် စံနေစဉ် ပြတင်းပေါက် ဖွင့်ကြည့်မိသောတနေ့ ကောင်းကင်ပျံ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်သည် မြင်၍ဝင်လာကာ ချစ်ကျွမ်းနှီးနှောသည်။</p> <p>မကြာမီကိုယ်ဝန်ရလာသဖြင့် မေးသော ကျွန်မအား သဌေးသမီးက နှုတ်ပိတ်ကာ ဖွားလာသောကိုယ်ဝန်ကို အိုးသစ်၌ထည့်ပြီး မြစ်ကျောမျှောစေသည်၊ အိုးကို အများမေးလျှင် “သခင်မအတွက် ဗလိနတ်စာ” ဟုလည်း ပြောစေသည်။</p> <h3>မိန်းမ ၂-ဦး ဇဋိလ လုကြပုံ</h3> <p>သားငယ်နှင့်မျောလာသောအိုးကို ဂင်္ဂါမြစ်အောက်ဆိပ်၌ ရေချိုးနေသော မိန်းမ ၂-ယောက်မြင်၍ တယောက်က “ဟိုး ငါ့အိုး”၊ တယောက်က “အိုးတွင်းပစ္စည်း ငါ့ပစ္စည်း” ပြောဆိုဆယ်ယူဖွင့်ကြရာ သားငယ်ကိုမြင်ရသည်၊ အိုးမှတ်သူက “သူငယ်ပါ သူဆိုင်သည်” ပြောသလို ပစ္စည်းမှတ်သူကလည်း “သူ့စကားအတိုင်း သူပိုင်သည်” အငြင်းပွားကြ၊ ရုံးရောက်ကြသည်။</p> <p>အမတ်များ မဆုံးဖြတ်နိုင်၍ မင်းထံရောက်ရာ “ဒုတိယမိန်းမ သူငယ်ပိုင်” ဆုံးဖြတ်ပေးသည်။ သူငယ်၏ မွေးစားမိခင်သည် အရှင်မဟာကစ္စည်း၏ ဆွမ်းအမဖြစ်ရကား “အရှင်မြတ်ထံ ရှင်ပြုစေမည်” ဟု ကြံကာ ပွေးမြူသည်၊ ဖွားမြင်စဉ် ကိုယ်ဝန်အညစ်အကြေးကို မဆေးရသဖြင့် ဆံပင်များမှာ ဆံကျစ်ပမာ ပတ်ထွေးနေ၍ ဇဋိလဟု အမည်ပေးသည်။</p> <p>ဇဋိလ သွားလာနိုင်သော အရွယ်တွင် ဆွမ်းခံကြွသော အရှင်မဟာကစ္စည်းအား ဆွမ်းအမက ကလေးနှင့်စပ်သော ရည်ရွယ်ချက်ကို လျှောက်ထားလှူလိုက်သည်၊ အရှင်မြတ်သည် သူငယ်ကို ခေါ်သွားရင်း လူစည်းစိမ်ခံစားရန် ကံရှိမရှိကြည့်ရာ “ဘုန်းကံရှင်” ဟု သိသည်၊ “ယခုကား ငယ်၍ ဉာဏ်နုသေးသည်” ဆင်ခြင်ကာ ခေါ်သွားပြီး တက္ကသိုလ်ပြည် ဒကာရင်းတဦးထံ သားအဖြစ် အပ်ထားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-309 <hr> ဘုန်းကံရှင်များ လိုအင်ဆန္ဒ ပြီးစီးရ<br> မွေးစားဖခင် ကုန်သည်၌ ၁၂-နှစ်မျှ ရောင်းမရသော ဘဏ္ဍာများရှိရာ ထိုပစ္စည်းများကို တနေ့တွင် ဆိုင်ပို့ပြီး ဇဋိလသူငယ်အား ဈေးနှုန်းပြော၍ ရောင်းခိုင်းကာ ခရီးသွားသည်၊ မြို့စောင့်နတ်များသည် ဈေးဝယ်သူများအားလုံးကို ဇဋိလဆိုင်လာအောင် စီမံပေးသဖြင့် ၁၂-နှစ် ပုံထားရသော ကုန်များ တရက်တည်းဖြင့် ပြတ်သွားသည်။</p> <p>ကုန်သည်ပြန်လာ၍ ဆိုင်မှာ အရောင်းပစ္စည်း မမြင်လျှင် “ရောင်းကုန်များကို ဖျက်ဆီးပစ်သလော”၊ “မဖျက်ဆီးပါ၊ အဖေတို့မှာခဲ့သောဈေးနှင့် ရောင်းပြီးပါပြီ၊ စာရင်းအရ ဤငွေတွေပါပဲ” ဟု ဖခင်၏အမေးကို ဇဋိလက ပြောဆိုပြီး စာရင်းနှင့်တကူ ငွေများအပ်သည်၊ မွေးစားဖခင်သည် အလွန်ကျေနပ်၍ “အဖိုးတန်ယောက်ျားပါလား၊ ဘယ်နေရာက ဘာလုပ်လုပ် ချမ်းသာစွာ အသက်မွေးနိုင်မည့်သူပဲ” ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ အရွယ်ရောက်ပြီး သမီးနှင့် လက်ဆက်ပေးလိုက်သည်။</p> <p>အလုပ်သမားများကို သမီးနှင့် သမက်နေရန် အိမ်ကြီးတလုံးဆောက်ခိုင်းပြီး အိမ်ခွဲပေးလိုက်သည်။</p> <h3>ရွှေတောင်ပေါက်သော ဇဋိလသဌေး</h3> <p>ဇဋိလလုလင် အိမ်တက်မင်္ဂလာပွဲကျင်းပ၍ ခြေတဘက် တံခါးခုံကို နင်းမိလျှင် အိမ်နောက်ပိုင်း၌ မြေပေါက်ကာ အတောင် ၈၀-မြင့် ရွှေတောင်ကြီး ပေါက်လာသည်၊ ထိုသတင်း မင်းကြီးကြားလျှင် သဌေးထီးဖြူ အဆောင်အယောင်များဖြင့် သဌေးရာထူး မြှောက်စားလိုက်ရာ ဇဋိလသဌေးကြီးဟု ထင်ရှားတော့သည်။</p> <p>သား ၃-ဦး အရွယ်ရောက်လာချိန် ရဟန်းပြုရန် စိတ်ညွတ်လာသော ဇဋိလသဌေးကြီးသည် “စည်းစိမ်တုသူ သဌေးမရှိလျှင် ငါ့အား မင်းကြီးသည် ရဟန်းပြုခွင့် ပေးမည်မဟုတ်” ဟု ကြံပြီး စုံစမ်းရန် ရွှေသားအုတ်ချပ်နှင့် နှင်တံ ခြေနင်းများ သွန်းစေပြီး လူယုံများလက်အပ်ကာ “တစုံတရာ ကြည့်သယောင် လှည့်လည်စုံစမ်းကြ” ဟု မှာလွှတ်သည်။</p> <p>လူယုံများ လှည့်လည်ရင်း ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေးကြီးထံ ရောက်လာကြသည်၊ “ဘယ်ကိစ္စနှင့် လှည့်ကြသနည်း”၊ “ပစ္စည်းတခု ကြည့်လို၍ လှည့်ကြပါသည်” သဌေးကြီးအမေးကို ယုံတော်များက ဖြေလိုက်သည်၊ “ရွှေအုတ်စသည်များယူ၍ ဤလူများ လှည့်ဖို့ကိစ္စမရှိ၊ တိုင်းနိုင်ငံ စုံစမ်းရန် လှည့်ကြသည်” ဟု သဌေးကြီး ရိပ်မိပြီး “ငါ့အိမ်နောက်ပိုင်း ဝင်ကြည့်ကြ” ဟု လူယုံများကို ပြောလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-310 <hr> ဇဋိလထက် မေဏ္ဍကသာပုံ<br> သဌေးကြီးအိမ်နောက်ပိုင်း ရွှေဆိတ်ရုပ်ကြီးများကိုမြင်၍ လူယုံများ ပြန်ထွက်လာကြသည်၊ “မောင်တို့ရှာသောပစ္စည်း တွေ့ပြီလော”၊ “တွေ့ပါပြီ သဌေးကြီး”၊ သဌေးကြီးအမေးကို လူယုံများဖြေပြီး ခွင့်ပြုချက်အရ ဇဋိလသဌေးကြီးထံ လှည့်ပြန်လာကြသည်၊ “ငါတို့နှင့် တန်းတူသဌေး တွေ့ခဲ့ပါသလော”၊ “အရှင်သဌေးကြီးစည်းစိမ်က မပြောပလောက်ပါ၊ ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေးစည်းစိမ်ကား ဤမျှရှိပါသည်” စသည်ဖြင့် ဇဋိလသဌေး၏ အမေးကို လူယုံများက မြင်သမျှ ပြန်ပြောကြသည်။</p> <p>ဇဋိလသည် နှစ်သက်လှပြီး “အခြားသဌေးတဦးများ ရှိဦးမည်လော” ကြံကာ တသိန်းတန် ကမ္ဗလာပေးအပ်ပြီး လူယုံများကို လှည့်စေပြန်သည်၊ ရာဇဂြိုဟ် ဇောတိကသဌေး ပြာသာဒ်အနီး လူယုံများ မီးဖိုလျက် ရပ်နေကြစဉ် လူများလာပြီး ကိစ္စကို မေးရာ “တသိန်းတန် ကမ္ဗလာဝယ်သူမရှိဖြစ်နေသည်။ မြို့ယူသွားဖို့ကလည်း လမ်းမှာ လူဆိုးကြောက်ရ၍ မီးရှို့ပစ်မလို့ပါ” ဟု လူယုံများက ဖြေကြသည်။</p> <h3>တသိန်းတန်ကမ္ဗလာ မဝတ်လို၍ ကျွန်မငို</h3> <p>အကြောင်းစုံကို ဇောတိကသဌေးကြီး ကြားသဖြင့် ထိုလူယုံများကို ခေါ်ခိုင်းပြီး “မောင်တို့ကမ္ဗလာ တန်ဖိုးဘယ်လောက်လဲ”၊ “တသိန်းပါ” ဇောတိကသဌေးကြီးအမေးကို လူယုံများက ဖြေကြားသည်။ ဇောတိကသဌေးကြီးသည် မိမိလူများကို ထိုလူယုံများ ငွေတသိန်းအပေးခိုင်းပြီး ကမ္ဗလာကိုယူစေကာ “ငါ့တံခါးမုခ်သန့်ရှင်းရေးကျွန်မအား ပေးလိုက်” ဟု ညွှန်လိုက်သည်။</p> <p>ကျွန်မသည် ကမ္ဗလာကိုယူကာ ငိုကျွေးပြီး ဇောတိကသဌေးကြီးထံသွား၍ “ကျွန်တော်မမှာ အပြစ်ရှိလျှင် ရိုက်ဖို့သာ သင့်ပါသည်၊ ဤကမ္ဗလာကြမ်းကြီးကိုတော့ ကျွန်တော်မ မသုံးစွဲနိုင်ပါ” ဟု တိုင်ကြားရာ သဌေးကြီးက “သင်ဝတ်ရုံမဟုတ်၊ သင့်အိပ်ရာခြေရင်း ခြေသုတ်ရန် ငါပို့စေသည်၊ ခြေဖြင့်မျှ သင် မသုတ်နိုင်ဘူးလော” ဟု ရှင်းပြမှ ကျွန်မ ကျေနပ်ပြီး ယူသွားသည်။</p> <p>အခြေအနေကို မျက်မြင်ကိုယ်တွေ့ ဖြစ်ကြသော ဇဋိလသဌေး၏ လူယုံများသည် ဇဋိလထံပြန်သွား အကြောင်းစုံလျှောက်ကြသည်၊ ဇဋိလသဌေးကြီးသည် အလွန်ပင် သာယာစွာ ရဟန်းပြုရတော့မည်ကြံပြီး ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးထံ သွားခွင့်ပန်သည်။ ခွင့်ပြုချက်ရလျှင် အိမ်ပြန်ကာ သား ၃-ယောက်လုံးကို ခေါ်ပြီး ရွှေရိုးဟပ် စိန်ပေါက်ချွန်းကို ရွှေတောင်တူးရန် ပေးအပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-311 <hr> သား ၃-ဦး ကံချင်းမတူ<br> သားကြီးသည် ရွှေတောင်ကို စိန်ချွန်းဖြင့် တအားတူးသော်လည်း ကျောက်ဖျာကြီး ပေါက်ရသည့်အနေ ဖြစ်လေသည်၊ သားလတ်သည် နည်းတူပင်တည်း၊ သားငယ်မှာမူ ရွှေပန်းခိုင်ပူဇော်မှု၌ ကူညီခဲ့သောကြောင့် မြေညက်ပုံပမာ အလွှာလိုက် ရွှေများကွာကျသည်၊ ထိုအခါ ဖခင် ဇဋိလသည် “ဤရွှေတောင်ကား သားလတ်၊ သားကြီးတို့ ဘုန်းကံမပါ၊ ငါနှင့်သားငယ် ဘုန်းကံသာပါသည်၊ ညီငယ်နှင့် စိတ်တူညီမျှ စားသုံးကြ” ဟု မှာပြီး ဘုရားထံသွား ရဟန်းပြုသည်၊ တရားအားထုတ်ရာ ၂-ရက် ၃-ရက် အတွင်း ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ ၅၀၀-ဆွမ်းခံကြွ၍ အရှင်ဇဋိလ၏သားများ အိမ်တံခါးရောက်ရာ သား ၃-ဦးက ၁၅-ရက် ဆွမ်းကပ်သည်၊ ဓမ္မသဘင်၌ သံဃာတော်များက အတောင် ၈၀-မြင့်သော ရွှေတောင်ကြီးနှင့် သား ၃ ဦးအပေါ် တွယ်မတွယ်မေးရာ အရှင်ဇဋိလက မတွယ်ကြောင်းလျှောက်လျှင် “အရဟတ္တဖိုလ်ကို လိမ်ညာ၍ ဝန်ခံသည်” ဟု သံဃာများက စွပ်စွဲကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် သိတော်မူ၍ “ငါ့သားဇဋိလမှာ လုံးဝတွယ်တာမှုမရှိ” မိန့်တော်မူပြီး ယော စ တဏှံ ပဟန္တွာန- ဂါထာကို ဟောတော်မူရာ အဆုံး၌ လူများ သောတာပန် စသည် တည်ကြသည်။</p> <h3>၄ - ကာဠဝဠိယသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ကာဠဝဠိယသည် ဆင်းရဲလှ၍ ထမင်းမျှ ချက်မစားနိုင်၊ ဟင်းရွက်နှင့်ရောသော ယာဂုချဉ်ကို ဇနီးသည်က ပြုတ်ထားစဉ် သမာပတ်မှထ၍ ဉာဏ်ဖြင့်မြင်သော အရှင်မဟာကဿပသည် ယင်းတို့အိမ်တံခါး ကြွရောက်တော်မူသည်။</p> <h3>ဥစ္စာပါးသော်လည်း သဒ္ဓါများသော သူဆင်းရဲ</h3> <p>သူဆင်းရဲဇနီးသည် အသင့်ကျိုပြီး ယာဂုချဉ်အားလုံးကို အရှင်မြတ်သပိတ်၌ လောင်းထည့်လှူဒါန်းရာ အရှင်မြတ်ကြီးသည် ကျောင်းတော်ယူသွားပြီး ဘုရားရှင်အား ဆက်ကပ်သည်၊ ဘုရားရှင်သည် မျှရုံသာ အလှူခံပြီး ကျန်သမျှ သံဃာ ၅၀၀ အားလှူရာ လောက်ငသွားသည်၊ ဆွမ်းကြွင်းကောက်ရန်လာသော ကာဠဝဠိယပင် ယာဂုအနည်းငယ် သောက်ရသေးသည်။</p> <p>အရှင်မဟာကဿပသည် ယာဂုချဉ်ဒကာရမည့်ကောင်းကျိုး ဘုရားရှင်အားလျှောက်ရာ “နောက် ၇-ရက်မြောက်၌ ကာဠဝဠိယသည် သဌေးဖြစ်မည်” ဟု မိန့်ကြားလိုက်<br> <br>စာမျက်နှာ-312 <hr> သည်၊ ဘုရားရှင်၏ အမိန့်စကားကို နားဆတ်ဆတ်ကြားသော ကာဠဝဠိယသည် အိမ်ပြန်ကာ ဇနီးအား ပြောကြားလိုက်သည်။</p> <h3>သေခါနီး၍ ရိက္ခာယူလိုသူ</h3> <p>ထိုအချိန် အရှင်လတ်လတ် ကားစင်တင် တံကျင်လျှိုခံရသော ရာဇဝတ်သား တယောက်သည် မြို့လှည့်လည်လာသော ဗိမ္ဗိသာရမင်းကိုမြင်၍ အရဲစွန့်ပြီး ပွဲတော်စာ ထမင်းကိုတောင်းရာ ပို့လိုက်မည်ဟု မင်းကြီးက ဝန်ခံလိုက်သည်၊ သို့သော် ညပွဲတော်စာဆက်မှ သတိရပြီး ထိုပွဲတော်အုပ်ကို ရာဇဝတ်သားထံ ပို့မည့်သူ စီစဉ်စေသည်။ ရာဇဂြိုဟ်ပတ်ဝန်းကျင်ကား ဘီလူးများကျက်စားရာဖြစ်၍ မြို့ပြင်သို့ မည်သူမျှ ညမထွက်ဝံ့ကြရကား “ရာဇဝတ်သားထံ ထမင်းပို့မည့်သူ ထောင်ထုပ်ယူ” ဟု ဆိုင်ရာဝန်များက မြို့လှည့် ကြေညာစေသည်၊ ၂ ကြိမ်အထိ ပို့မည့်သူမရှိ၊ တတိယအကြိမ်မှ ကာဠဝဠိယ၏ဇနီးသည် ထောင်ထုပ်ကိုယူကာ ယောက်ျားအသွင်ဝတ်ဆင်ပြီး လက်နက်ငါးပါးဖွဲ့ချည်လျက် ပွဲတော်အုပ်ယူကာ ရဲရင့်စွာ မြို့မှ ထွက်ခဲ့သည်။</p> <h3>သတင်းပေး၍ ရွှေအိုးများရသူ</h3> <p>မြို့ပြင်ရောက်လျှင် ထန်းပင်စောင့် ဒီဃတာလနတ်ဘီလူးက “ရပ်လိုက်၊ သင် ငါ့အစာဖြစ်ပြီ” ခြိမ်းခြောက်ရာ “သင့်အစာ ငါမဟုတ်၊ ငါကား မင်းကြီးတမန်” ဟု ပြန်ပြောသည်၊ ဘယ်သွားမလဲမေးရာ တံကျင်လျှိုထားသော ရာဇဝတ်သားထံ သွားမည်ဟု ပြန်ပြောသည်။ “သတင်းတခု ယူသွားနိုင်မည်လား” ဆိုသဖြင့် ယူနိုင်ကြောင်း ဝန်ခံလျှင် ဘီလူးက “သုမနနတ်မင်းကြီး၏သမီး ဒီဃတာလဘီလူး၏ဇနီး ကာဠီနတ်သမီးမှာ သားဖွားလေပြီ ဟု တလမ်းလုံး အော်ပြောသွားပါ၊ ဤထန်းပင်ခြေရှိ ရွှေအိုး ၇-လုံးကို သတင်းပြောခ သင်ယူ” ဟု မှာလိုက်သည်။</p> <p>သူမသည် တလမ်းလုံး ယင်းသတင်း အော်ပြောသွားရာ အစည်းအဝေး ထိုင်နေသော သုမနနတ်မင်းကြီးကြား၍ သဒ္ဓါကြည်ညိုကာ သူမကိုခေါ်ပြီး “ဤသစ်ပင်ရိပ် ပြန့်ရာမှာရှိသော ရွှေအိုးများကိုယူ” ဟု ပေးလိုက်သည်။</p> <h3>မိန်းမအတွေ့ သေခါနီးပင် တွေ့လိုကြ</h3> <p>သူမသည် ရာဇဝတ်သားထံသွား၊ ထမင်းခွံ့ကျွေးရာ စားပြီး၍ ခံတွင်းကို လက်ဖြင့် သုတ်ပေးရာတွင် မိန်းမအတွေ့မှန်းသိ၍ ဆံထုံးကို ကိုက်ထားသည်၊ သတိရှိသော သူမသည် သန်လျက်ဖြင့် အံဆုံးဖြတ်ကာ မင်းကြီးထံ ပြန်သွားသည်။</p> <p>“သင် ထမင်းကျွေးပြီးကြောင်း ဘယ်အထောက်အထားဖြင့် ငါသိရမှာလဲ”၊ “ကျွန်တော်မ ဆံထုံးအမှတ်အသားဖြင့် သိတော်မူပါ” ဟု မင်းကြီးအမေးကိုဖြေ၍ ဖြစ်<br> <br>စာမျက်နှာ-313 <hr> ရပ်အားလုံးလျှောက်ထားကာ ရွှေအိုးများကို ယူစေသည်၊ မင်းကြီးသည် ရွှေအိုးများကိုယူပြီး “ဤမျှများသောဥစ္စာ အခြားသူများမှာ မရှိကြောင်း” မှူးမတ်များလျှောက်ချက်အရ သူမ၏အိမ်ရှင် ကာဠဝဠိယကို ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ နေရာခမ်းနား အဆောင်အယောင်များနှင့်တကွ သူဌေးရာထူး ပေးအပ်သည်။</p> <h3>၁၅-အဌာနပါဠိ ၁။ ပဌမဝဂ်</h3> <p>သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူသည် တစ်စုံတစ်ခုသော သင်္ခါရတရားကို နိစ္စသုခ ဟု မယူဆ၊ တစ်စုံတစ်ခုသောတရားကို အတ္တဟု မယူဆ၊ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သာ ယူဆသည်။</p> <p>ယင်းပုဂ္ဂိုလ်မြတ်သည် မိဘ၊ ရဟန္တာကို မသတ်၊ ဘုရားအား ပြစ်မှားလိုစိတ်ဖြင့် သွေးစိမ်းမတည်စေ၊ သံဃာကို သင်းမခွဲ၊ ဘုရားမှ တစ်ပါးသူကို ဆရာ မညွှန်း၊ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သာ ပဉ္စာနန္တရိယကံပြု၍ တစ်ပါးသူကို ဆရာဟု ညွှန်းသည်။</p> <p>လောကဓာတ်(ဇာတိခေတ်)တစ်ခု၌ ဘုရား ၂-ဆူ တချိန်တည်း မပွင့်၊ တဆူတည်းသာ ပွင့်တော်မူသည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူ</h3> <p>သောတာပန်အရိယာဖြစ်သည်၊ အမြင်ရှိသူ၊ တရားထူးရလာသူ၊ တရားထူးမြင်သူ၊ သေက္ခဉာဏ်ရှိသူ၊ ဝိဇ္ဇာရှိသူ၊ ဓမ္မလမ်းကြောင်း ရောက်သူ၊ ဖောက်ထွင်းပညာရှင်အရိယာ၊ နိဗ္ဗာန်တံခါးပေါ် ရပ်တည်သူဟု နာမည် အမျိုးမျိုးခေါ်နိုင်သည်။</p> <h3>တစုံတစ်ခုသော သင်္ခါရတရား</h3> <p>ဘုံ ၃-ပါးဆိုင်ရာ တရားတို့ကိုသာ သဿတဒိဋ္ဌိဖြင့် နိစ္စ သုခဟု ယူနိုင်သည်၊ လောကုတ္တရာဆိုင်ရာ တရားများကား ဒိဋ္ဌိနှင့်တကွ အကုသိုလ်အားလုံးတို့၏ အာရုံပင် မဟုတ်ပါ၊ ရဲရဲညီးသောသံတုံးကို ခြင်ယင်များ မကပ်နိုင်သလိုသာ၊ ဒိဋ္ဌိမပါသောစိတ်ဖြင့် အရိယာများ သုခဟုကား ယူဆသေးသည်။</p> <h3>တစ်စုံတစ်ခုသောတရားကို အတ္တဟု မယူဆ</h3> <p>ကသိုဏ်းစသော ပညတ်များပါအောင် သင်္ခါရမဆိုဘဲ တစ်စုံတစ်ခုသောတရားဟု ဆိုသည်၊ အရိယာအတွက် စတုဘူမက၊ ပုထုဇဉ်အတွက် တေဘူမကဟု အရှုခံတရားကို ခွဲခြားပါ၊ ပုထုဇဉ်များ နိစ္စ သုခ အတ္တ ယူသမျှကို အရိယာများက အနိစ္စ, ဒုက္ခ, အနတ္တယူပြီး အစွဲဖြေသည်။</p> <h3>မိဘရဟန္တာကို မသတ်</h3> <p>မိရင်း ဖရင်းနှင့် လူသားရဟန္တာယူရမည်၊ ဘဝပြောင်းသွားသော အရိယာကို (သူ့ကိုယ်သူ အရိယာမှန်း မသိစေကာမူ) စကြာမင်းစည်းစိမ် ပေးမည်၊ “ဤပိုးကောင် သတ်ပါ” ခိုင်းလျှင် မသတ်ပါ၊ “မသတ်လျှင် သင့်ခေါင်းဖြတ်မည်” ဆိုစေကာမူ ခေါင်းသာ အဖြတ်ခံမည် မသတ်ပါ၊ ပုထုဇဉ်များ အပြစ်ကြီးပုံ အရိယာများ သူတော်ကောင်းအားရှိပုံပြရန် ဤသုတ်များကို ဘုရားရှင်ဟောသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-314 </p><hr> <h3>ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ်</h3> <p>လူဖြစ်သောမိဘ(လိင်ပြန်ချင်ပြန်)များကို သားဖြစ်သူလူက သတ်မှ အာနန္တရိယကံ ထိုက်သည်၊ သံဝေဂရ၍ ကံပျောက်အောင် စကြဝဠာအပြည့် ရွှေစေတီကြီးများတည်၊ သံဃာများလှူ၊ ဘုရားသင်္ကန်းစွန်းကို ကိုင်လိုက်သွားနေကာမူ ကံမပျောက်၊ သေလျှင် ငရဲသာတည်း။</p> <p>သတ်သူသားက လူ၊ အသတ်ခံရသူမိဘက တိရစ္ဆာန်၊ သားကတိရစ္ဆာန်၊ မိဘကလူ၊ သားရော မိဘပါ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်လျှင် ကံမထိုက်၊ သို့သော် ကံမျှပင် ဝန်လေး အပြစ်ကြီးသည်။</p> <h3>သိုးနှင့်စပ်၍ စကား ၄-ရပ်</h3> <p>သိုးကိုသတ်မည် ရည်၍ သိုးနေရာ၌နေသော လူသားမိဘကို သားလူသားက သတ်အံ့၊ ကံထိုက်သည်၊ သိုးကိုသတ်မည်ရည်၍ မိဘကို သတ်အံ့ ကံထိုက်သည်၊ မိဘကိုသတ်မည် ရည်၍ သိုးကိုသတ်အံ့၊ ကံမထိုက်၊ မိဘကိုရည်၍ မိဘကို သတ်အံ့ ကံထိုက်သည်။</p> <p>ရဟန္တာသတ်ရာ၌လည်း နည်းတူပင်၊ နတ်ရဟန္တာကိုသတ်က ကံမထိုက်သော်လည်း အပြစ်ကြီးသည်။ ပုထုဇဉ်အချိန်က သတ်လိုက်၏၊ ထိုဒဏ်ချက်ဖြင့် ရဟန္တာဖြစ်မှသေသည်၊ ကံထိုက်သည်။ ပုထုဇဉ်အဖြစ်တည်စဉ် လှူလိုက်သောဆွမ်း၊ ရဟန္တာဖြစ်မှ စားသည် ပုထုဇဉ်လှူကျိုးသာ ရသည်၊ သောတာပန်စသော အရိယာများကို သတ်လျှင် ကံမထိုက်ပေမယ့် အပြစ်ကြီးလှသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၌ သွေးစိမ်းတည်စေမှု</h3> <p>သက်ရှိ ဘုရားရှင် ကိုယ်မှာ ယင်ငယ် သောက်လောက် သွေးပေါက်ကို တည်စေလျှင် ကံထိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်၏ ကိုယ်တော်ကား ဖြိုခွဲမရကောင်းပါ၊ အရေပေါက်၍ သွေးထွက်အောင် မည်သူမျှ ပြုမရ၊ ကိုယ်တွင်း တနေရာမှာ သွေးစုတည်ရုံသာတည်း၊ ဒေဝဒတ်လှိမ့်ချသော ကျောက်တုံးမှ ကျောက်ဆစ်စင်ကာ ဘုရားရှင်ခြေဖျား ထိမှန်သည်၊ ပုဆိန်ဖြင့်ပေါက်သည့်ပမာ သွေးစုတည်လာ၍ ကံထိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်အလိုတော်ကျ ဓားငယ်ဖြင့် အရေဖောက်၍ မကောင်းသော သွေးထုတ်ကာ ချမ်းသာအောင် ကုသသော ဆရာဇီဝကမှာ ကုသိုလ်ကြီးရသည်။</p> <h3>စေတီ၊ ဗောဓိပင်၊ ဓာတ်တော်</h3> <p>ယင်းတို့ကိုဖျက်ဆီးရာ၌ အာနန္တရိယကံနှင့် အတူ အပြစ်ကြီး၏၊ ဓာတ်တော်ရှိသော စေတီရုပ်ပွားကို ဖျက်မည့် ဗောဓိကိုင်းဖြတ်နိုင်သည်၊ ငှက်ချီးကျမည့်ကိုင်း လှီးဖြတ်သင့်ပါ၏။ ပရိဘောဂစေတီထက် သရီရစေတီက ပို၍မြတ်သည်၊ စေတီပုထိုးဖျက်မည့် ဗောဓိမြစ်ကိုလည်း ပယ်နိုင်သည်သာ။</p> <p>ဗောဓိအိမ်စောင့်ရှောက်ရန် ဗောဓိကိုင်းကို မဖြတ်ကောင်း၊ ဗောဓိအိမ်ကား ဗောဓိပင်အတွက်သာ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း၊ ဓာတ်တော်ကျောင်းကို စောင့်ရှောက်ရန်<br> <br>စာမျက်နှာ-315 <hr> ဗောဓိကိုင်းကိုကား ဖြတ်ကောင်းသည်၊ ဗောဓိကိုင်းဆွေး၊ ကိုင်းချောက်များကို ဗောဓိပင်ကို ပြုစုသုတ်သင်ရန် ဖြတ်ကောင်းပါ၏၊ ဘုရားပြုစုသလို ကောင်းမှုဖြစ်သည်။</p> <h3>သံဃာကို သင်းခွဲခြင်း</h3> <p>သိမ်တွင်း သံဃာမစုံသေးမီ သီးခြားပရိသတ်စုံ၍ ကံပြုလျှင် သံဃာကွဲ ကံလည်း ထိုက်သည်၊ ညီညွတ်သည်ထင်ပြီး ပြုလျှင် ကွဲရုံသာ၊ ကံမထိုက်၊ သံဃာ ၉-ပါး မပြည့်လျှင်လည်း နည်းတူ။</p> <p>အနည်းဆုံး သံဃာ ၉-ပါးတွင် ခွဲသူသည် ကံထိုက်၍ နောက်လိုက် အဓမ္မဝါဒီများသည် အပြစ်ကြီးသည်၊ ဓမ္မဝါဒီများ အပြစ်မရှိ၊ ပဉ္စာနန္တရိယတွင် သံဃဘေဒကကံသည် ဝစီကံ၊ ကြွင်းကံ ၄-ပါး ကာယကံ ဖြစ်သည်။</p> <h3>ဒွါရနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p>ကံ ၅-ပါးလုံး ကာယ, ဝစီဒွါရ ၂-ပါးလုံးတို့ကြောင့် ဖြစ်ကြသည်၊ စေခိုင်း၍၊ မန္တန်စုတ်၍ ရှေ့ ၄-ပါးကို ကျူးလွန်လျှင် ဝစီဒွါရကြောင့် ဖြစ်သော်လည်း ကာယဒွါရသို့ရောက်မှ ပြည့်စုံသည်၊ လက်အမူအရာဖြင့် သံဃာခွဲလျှင် ကာယဒွါရကြောင့် စဖြစ်သော်လည်း ဝစီဒွါရကျမှ ပြည့်စုံသည်။</p> <p>ကမ္ဘာတည်သမျှ သံဃာခွဲမှုကံသာ ကမ္ဘာတည်သမျှ ခံရသည်၊ မှန်၏၊ ကမ္ဘာဦး၊ သို့မဟုတ် ကမ္ဘာတည်ပြီး၍ အလယ်ပိုင်းအချိန် ယင်းကံပြု၊ ကမ္ဘာပျက်မှ လွတ်သည်၊ ကမ္ဘာပျက်ဖို့ တရက်အလို ကံပြု၊ တရက်သာ ခံရသည်၊ သို့သော် ဤအပြုမျိုး မရှိကောင်း၊ ကြွင်းကံ လေးပါး အာနန္တရိယ ဖြစ်ပေမယ့် တကမ္ဘာလုံး မခံရပါ။</p> <h3>အကျိုးပေးမှုနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p>ကံ ၅-ပါးလုံး ပြုသူအတွက် သံဃဘေဒကကံက ပဋိသန္ဓေကျိုးပေးသည်။ ကြွင်းကံများ အဟောသိကံဖြစ်ကြရ၏။ ယင်းကံမရှိလျှင် လောဟိတုပ္ပါဒက၊ ယင်းကံမရှိလျှင် အရဟန္တဃာတက၊ ယင်းမရှိမှ ကြွင်းကံ ၂-ပါးတွင် သာရာတစ်ပါးပါးက ပဋိသန္ဓေကျိုး ပေးသည်။</p> <p>မိဘ ၂-ဦးလုံးကို သတ်ရာတွင် အဖက သီလရှိလျှင် အဖသတ်ကံက အကျိုးပေးသည်။ အမိကသီလရှိလျှင် အမိသတ်ကံက အကျိုးပေးသည်၊ သီလရှိမှု မရှိမှုချင်း မိဘ ၂-ဦး တူနေလျှင် အမိသည် သားတို့အပေါ် ကျေးဇူးပို၍ အမိသတ်ကံက ပဋိသန္ဓေအကျိုးပေးသည်၊ အဖသတ်ကံသည် အဟောသိကံဖြစ်၊ အကျိုးမပေးတော့ပါ။</p> <p>သံဃာခွဲမှုကံ ရဟန်းများသာ ပြုနိုင်၍ ကြွင်းကံ ၄-ပါး ရှင်လူများပြုနိုင် ဖြစ်နိုင်သည်၊ သောတာပန် အရိယာသည် ဘဝပြောင်းသော်လည်း မိစ္ဆာယူသူကို ဆရာ မညွှန်းပါ။</p> <p>လောကဓာတ်တစ်ခု၌ ဇာတိ၊ အာဏာ၊ ဝိသယဟု ၃-ခေတ်ရှိရာ လောကဓာတ် (စကြဝဠာ)တသောင်းသည် ဇာတိခေတ်မည်သည်၊ ဘုရားလောင်းသန္ဓေနေ၊ ဖွားမြင်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-316 <hr> ဘုရားဖြစ်၊ ဓမ္မစကြာဟော၊ အာယုသင်္ခါရလွှတ်၊ နိဗ္ဗာန်စံရာအခါများ၌ ဇာတိခေတ် တစ်ခုလုံး တုန်လှုပ်သည်။</p> <p>အာဋာနာဋိယ၊ မောရ၊ ဓဇဂ္ဂ၊ ရတနသုတ်စသော ပရိတ်တော်များ အာဏာ ပျံ့နှံ့ရာ စကြဝဠာ ကုဋေတသိန်းသည် အာဏာခေတ်မည်၍ ဝိသယခေတ်ကား အရေအတွက်ပမာဏ မရှိပါ၊ သိစရာရှိသမျှ ဘုရားဉာဏ်တော်က သိတော်မူသည်၊ ဤ ၃ ခေတ်တွင် ဤစကြာမှ တစ်ပါးသောနေရာမှာ ဘုရားမပွင့်ပါ။</p> <h3>မရှေးမနှောင်း တချိန်တည်း</h3> <p>ဘုရားလောင်း သန္ဓေတည်ချိန်မှစ၍ စကြဝဠာ တသောင်းလှုပ်ပြီး ခေတ်ကို သိမ်းယူလိုက်ရာ ဤအတွင်း အခြားဘုရားမပွင့်နိုင်၊ ဓာတ်တော်များရှိနေသမျှ ဘုရားရှင်ရှိနေသည်သာဖြစ်၍ ဤအတွင်းလည်း အခြားဘုရား မပွင့်နိုင်ပါ။</p> <h3>တချိန်တည်း ဘုရား ၂-ဆူ ဘာ့ကြောင့် မပွင့်</h3> <p>(၁) ၂-ဆူပွင့်လျှင် မအံ့ဩလောက်၊ ထို့ကြောင့်တည်း၊ ဘုရားရှင်ကား အံ့ဩချီးမွမ်းရမည့် လူသားဖြစ်သည်၊ ၂-ဆူ ၄-ဆူ စသည်ပွင့်လျှင် အံ့ဩဖွယ်မဟုတ်တော့ မှန်၏၊ တကျောင်းတည်းမှာ စေတီတော် ၂-ဆူဆိုလျှင်၊ ရဟန်းတွေ အများကြီးဆိုလျှင် အံ့ဩဖွယ် မဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>(၂) ဒေသနာ မထူးသောကြောင့်တည်း၊ ၂ ဆူပွင့်လျှင် ဘယ်ဘုရားရှင်မဆို သတိပဋ္ဌာန်စသော တရားကိုပင် ဟောရပေမည်၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဒေသနာအံ့ဩဖွယ်ရာ မရှိ၊ တဆူတည်းက ဟောမှအံ့ဩရပေမည်။</p> <p>(၃) အငြင်းပွားမှု ဖြစ်နိုင်သောကြောင့်တည်း၊ ဘုရားများလျှင် ဆရာများ၏ တပည့်များကို ငါတို့ဘုရားက ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်။ အသံကောင်းသည်၊ လာဘ်ပေါသည်၊ ဘုန်းရှိသည်ဟု အငြင်းပွားများမှု ဖြစ်စေနိုင်သည်။</p> <h3>မိလိန္ဒမင်းနှင့် အရှင်နာဂသိန်</h3> <p>ထိုအကြောင်းနှင့်စပ်၍ အကျယ်တဝင့်ရှင်းလင်းချက်<br> “အရှင်ဘုရား၊ လောကဓာတ်တစ်ခုမှာ တချိန်တည်း ဘုရား ၂-ဆူမပွင့်ဟု ဟောထားပါသည်။ ဘုရားရှင်များသည် ဗောဓိပက္ခိယ သစ္စာ ၄-ပါးတို့ကို ဟောကြား၍ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ကျင့်စေပါသည်၊ ဆုံးမလျှင်လည်း အပ္ပမာဒတရားဖြစ်ပါသည်၊ ထိုသို့ အားလုံးတူပါလျက် ဘာ့ကြောင့် ၂-ဆူ မပွင့်ပါသနည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-317 <hr> ဘုရားတဆူဖြင့်ပင် ဤလောကကြီး ဤမျှ အလင်းရောင်တောက်သည်၊ ဒုတိယဘုရား အရောင်ပါဆိုလျှင် ပိုလင်းပါမည်၊ ချမ်းသာသက်သာစွာ ဆုံးမနိုင်ပါမည်၊ သံသယကင်းအောင် ၂-ဆူ မပွင့်သင့်ကြောင်း မိန့်ပါ” ဟု မိလိန္ဒမင်း မေးလျှောက်သည်။ “မင်းကြီး၊ လောကဓာတ်တသောင်းသည် ဘုရားတဆူကိုသာ ဘုရားတဆူ၏ဂုဏ်ကိုသာ ခံနိုင်ဆောင်နိုင်သည်၊ နောက်တဆူပွင့်လျှင် လှုပ်မည်၊ မြုပ်မည်၊ ပျက်စီးမည်၊ ယောက်ျားတစ်ယောက်နိုင်လှေသည် အလားတူ နောက်တစ်ယောက် ထပ်တင်လျှင် လှုပ် မြုပ် ပျက်စီးသကဲ့သို့တည်း၊ လည်ချောင်းထိ တဝစားပြီးသောယောက်ျား နောက်ထပ် ထိုမျှ ထပ်စား မဖြစ်သကဲ့သို့တည်း” ဟု ဖြေသည်။</p> <p>“တရားလွန်ဝန်ဖြင့် (လွန်မြတ်သော တရားဝန်ဖြင့်) မြေလှုပ်နိုင်ပါသလော” ဟု မင်းကြီးက မေးရာ အရှင်မြတ်က “လှည်း ၂-စီး ရတနာအပြည့် တင်ထားရာတွင် ဒုတိယလှည်းမှ ရတနာများကို ပထမလှည်းပေါ် ထပ်တင်က လှည်းကျိုးမည်ဖြစ်သကဲ့သို့ တရားလွန်ဝန်ဖြင့် မြေလှုပ်နိုင်သည်” ဟု ပြန်ဖြေသည်၊ ဘုရားရှင် အားတော်ပြဖို့ ဤအကြောင်း ထုတ်ဆိုသည်၊ အခြားအကြောင်းများ ရှိသေးသည်မှာ-</p> <h3>ပရိသတ် အငြင်းပွားနိုင်သည်</h3> <p>အားရှိသော အမတ် ၂-ဦးတို့၏ ပရိသတ်၌ သူ့အမတ် ကိုယ့်အမတ် ၂-ပက္ခဖြစ် အငြင်းပွားသလို သူ့ဘုရား ကိုယ့်ဘုရား ၂-ပက္ခဖြစ်ကာ အငြင်းပွားနိုင်သည်။</p> <h3>စကားမှားနိုင်သည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည်သာ အမြတ်ဆုံး အကြီးဆုံး ချီးမွမ်းအပ်ဆုံး အထူးဆုံးဟု ဆိုအပ်သော စကားသည် ၂-ဆူပွင့်က မှားပေမည်။</p> <h3>တဆူသာ သဘာဝပင်ကိုဓမ္မတာ</h3> <p>ဘုရားဂုဏ်တော်တို့၏အကြောင်း ကြီးမြတ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်၊ မြေကြီး၊ သမုဒ္ဒရာ၊ မြင်းမိုရ်တောင်၊ ကောင်းကင်၊ သိကြားမင်း၊ ဗြဟ္မာမင်းတို့သည် ကြီးမြတ်ရကား တစ်ခုတည်း တစ်ဦးတည်းသာ ဖြစ်ခြင်းကား သဘာဝဖြစ်သည်။</p> <h3>ဘုရားပွင့်သော လောကဓာတ်တစ်ခု</h3> <p>မပွင့်သော လောကဓာတ်ကို ဇာတိခေတ် စကြဝဠာတသောင်း ယူရသော်လည်း ပွင့်သောလောကဓာတ်ကား ဤစကြဝဠာတစ်ခုသာတည်း၊ ဤလောကဓာတ်၌သာ ပွင့်တော်မူမြဲဖြစ်သည်။</p> <h3>၁၅-အဌာနပါဠိ ၂။ ဒုတိယဝဂ်</h3> <p>လောကဓာတ်တစ်ခု၌ စကြဝတေးမင်း ၂-ပါး တချိန်တည်း မဖြစ်၊ တစ်ပါးတည်းသာဖြစ်သည်၊ မိန်းမသည် ဘုရား၊ စကြဝတေးမင်း၊ သိကြားမင်း၊ မာရ်မင်း၊ ဗြဟ္မာကြီး မဖြစ်၊ ယောက်ျားသည်သာ ဘုရားစသည် ဖြစ်နိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-318 <hr> ကိုယ်နှုတ်စိတ်ပြစ်မှုများသည် ကောင်းကျိုးကိုမဖြစ်၊ ဆိုးကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေသည်။</p> <h3>စကြာမင်း ၂-ပါး တချိန်တည်း</h3> <p>စကြာရတနာပေါ်လာသည်မှ မကွယ်မီအတွင်းတည်း၊ စကြာမင်းနတ်ရွာစံခြင်း၊ ရသေ့ရဟန်းပြုခြင်း၊ ဤ ၂-ပါးကြောင့် ၇-ရက် ကြာလျှင် စကြာရတနာကွယ်သည်။</p> <p>သူမင်းကိုယ်မင်း အငြင်းမပွားစေလိုသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ အံ့ဖွယ်ဖြစ်စေလိုသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ကျွန်းငယ် ၂-ထောင်ရံသော ၄-ကျွန်းလုံးကို အုပ်စိုးနိုင်အောင် စကြာရတနာက အာနုဘော်ကြီးသောကြောင့် လည်းကောင်း မင်း ၂-ပါး မဖြစ်ကောင်းပါ။</p> <h3>မိန်းမသည် ဘုရားမဖြစ်</h3> <p>ဘုရားဖြစ်ဖို့ထား၊ ဘုရားဖြစ်ကြောင်း ဆုတောင်းသော်မှ မပြည့်စုံနိုင်၊ လူသားဖြစ်ခြင်း၊ ယောက်ျားမြတ်ဖြစ်ခြင်း၊ ယခုဘဝပင် အရဟတ္တဖိုလ် ရနိုင်သူဖြစ်ခြင်း၊ ဘုရားရှင်နှင့် တွေ့ဆုံဖူးမြင်ရခြင်း၊ ကံကိုယုံသူ ရသေ့ဖြစ်ခြင်း၊ ဈာန် အဘိညာဉ်ရခြင်း၊ အဓိကာရကုသိုလ်ခေါ် အသက်စွန့်လှူခြင်းဟူသော အဓိကရကုသိုလ်ရှိခြင်း၊ ဘုရားဖြစ်လိုမှုဆန္ဒ ပြင်းပြခြင်းဟူသော အကြောင်း ၈-ပါးရှိမှ ဆုတောင်းပြည့်၍ ဗျာဒိတ်ခံနိုင်သည်ဖြစ်ရာ အခြင်းအရာ စုံလင် ဘုန်းကံရှင် ယောက်ျားသာ ဘုရားဖြစ်နိုင်သည်။</p> <h3>စကြဝတေးမင်း မဖြစ်</h3> <p>မိန်းမ၌ အိမ်နှင့်ဖုံးသော အင်္ဂါဇာတ်ရှိခြင်းစသော လက္ခဏာကြီးများ မပြည့်စုံ၊ မိန်းမက စကြာမင်းဖြစ်နေလျှင် မိန်းမရတနာ ထားမရ၊ ရတနာ ၇-ပါး မပြည့်စုံ၊ လူသားအားလုံးထက် လွန်မြတ်သော ကိုယ်ခန္ဓာလည်း မိန်းမမှာ မဖြစ်နိုင်သောကြောင့်တည်း။</p> <h3>သိကြားမင်းစသည်မဖြစ်</h3> <p>သိကြားစသော ၃-နေရာကား မြတ်၍ ဣတ္ထိလိင်ကား ယုတ်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်၌ ပုရိသလိင်လည်း မရှိသဖြင့် ယောက်ျားသာ ဗြဟ္မာဖြစ်သည် ဟူသောစကား မှားသည်မဟုတ်ပါလော၊ မမှားပါ၊ ယောက်ျားသာ မဟာဗြဟ္မာ ဖြစ်နိုင်သည်၊ မိန်းမဈာန်ရများကား အလုပ်အကျွေးဗြဟ္မာသာ ဖြစ်နိုင်ပါ၏၊ ဗြဟ္မာများမှာ လိင် ၂-ပါးလုံး မရှိစေကာမူ ယောက်ျားသဏ္ဌာန်ကား ရှိနေ၍ ထိုစကား ပြည့်စုံလှသည်။</p> <h3>ပြစ်မှုနှင့်ဆိုးကျိုး</h3> <p>တမာစေ့ စသည်များသည် အချိုသီး မသီးနိုင်သလို ပြစ်မှုများသည် ဆိုးကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေနိုင်သည်၊ ကြံမျိုးပင်စသည်များသည် အချိုရည်ကို ထုတ်ပေးနိုင်သလို ကောင်းမှုများလည်းကောင်းကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေသည်၊ ထို့ကြောင့် “ကောင်းတာပြုမှ ကောင်းကျိုးရ၊ ဆိုးက ဆိုးကျိုးရမည်၊ မျိုးစေ့နှင့်အမျှ အသီးရ မုချတူရမည်” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ကို ယာဒိသံ ဝပ္ပတေ ဗီဇံ- စသည်ဖြင့် ဘုရားဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-319 <hr> ၁၅-အဌာနပါဠိ ၃။ တတိယဝဂ်<br> ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှုများသည် ဆိုးကျိုးကို မဖြစ်၊ ကောင်းကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေသည်၊ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှုသမားသေလျှင် ထိုပြစ်မှုကြောင့် နတ်ပြည်မရောက်နိုင်၊ ငရဲသို့သာရောက်နိုင်သည်၊ ကောင်းမှုရှင်သေလျှင် ထိုကောင်းမှုကြောင့် ငရဲမရောက်နိုင် နတ်ပြည်သို့သာ ရောက်နိုင်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ပြစ်မှုသမားသေလျှင်</h3> <p>ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ အားထုတ်ဆဲခဏသည် အာယူဟန သမင်္ဂီတာ၊ စေတနာသမင်္ဂီတာမည်၍ အရဟတ္တဖိုလ်မရခင် သတ္တဝါများ ပြုထားသဖြင့် အကျိုးပေးနိုင်သော ကံရှိနေချိန် ကမ္မသမင်္ဂီတာ၊ အကျိုးပေးဆဲ ခဏ ဝိပါက သမင်္ဂီတာ မည်သည်။</p> <p>အရဟတ္တဖိုလ်မရခင် ငရဲသွားမည့်သူများအတွက် မီးလျှံငရဲအိုး၊ လူဖြစ်မည့်သူများအတွက် အမိဝမ်းရေ၊ နတ်ဖြစ်မည့်သူများအတွက် ပဒေသာပင် ဗိမာန် စသော ရောက်ရမည့်ဘဝဆိုင်ရာ အာရုံထင်မှုနှင့် ပြည့်စုံချိန်ကား ဥပဋ္ဌာနသမင်္ဂီတာ-ဟု သမင်္ဂီ ၅-မျိုး ရှိသည်။</p> <h3>ဥပဋ္ဌာန သမင်္ဂီလှုပ်ပုံ</h3> <p>အထက် ၄-ပါး မလှုပ်ပါ၊ အာရုံထင်မှုသာ လှုပ်သည်၊ ငရဲဆိုင်ရာ ထင်ပြီးသော်လည်း နတ်ပြည်ဆိုင်ရာ ထင်နိုင်သည်။ နတ်ပြည်ထင်ပြီး ငရဲ၊ လူပြည် ထင်ပြီး တိရစ္ဆာန်၊ တိရစ္ဆာန်ထင်ပြီး လူ့ပြည် အာရုံထင်နိုင်သည်၊ ဓမ္မကထိက သောဏအရှင်၏ ဖခင် ဦးပဉ္စင်းကြီး (လူဘဝ-သားသတ်မုဆိုး) သည် ငရဲအာရုံထင်ပြီးမှ နတ်ပြည်အာရုံ ပြောင်းထင်လာသည်။</p> <h3>အကုသိုလ်များ အားယူလာ</h3> <p>သောဏာတောင်ခြေနေ အရှင်သောဏသည် ဖခင် မုဆိုးကြီးကို တရားပြမရပါ၊ မပျက်စီးရန် အရွယ်ကြီးချိန် ရဟန်းပြုပေးလိုက်သည်၊ သေခါနီး နိမိတ်ထင်လာ၍ “မောင်းပါသား၊ တောင်ခြေမှ ခွေးကြီးတွေ ကိုက်ရန်လာကုန်ပြီ” ဟု အော်ရာ “ငါ့လိုသားရဲ့ဖခင်, ဘယ်ငရဲဝင်ရမလဲ” ဟု ကြံကာ အရှင်သောဏသည် ကိုရင်များ ပန်းရှာခိုင်းပြီး စေတီယင်ပြင် ဗောဓိယင်ပြင်၌ ပန်းမွေ့ရာစီစဉ်သည်၊ ဖခင်ကို ခုတင်ဖြင့် စေတီပေါ်ထားကာ “ဤပန်းသည် ဦးပဉ္စင်းကြီး ကောင်းမှုပါ တပည့်တော်၏ ဆင်းရဲသားလက်ဆောင် အလှူပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး “ဘုရားရှိခိုး စိတ်ကို ကြည်ညိုစေပါ” ဟု သင်ပေးသည်။</p> <p>အရှင်သောဏ အစီအစဉ်အတိုင်း ဆောင်ရွက်ကြည်ညိုရာ နန္ဒဝန်စသော ဥယျာဉ်များနှင့် နတ်သမီးများ ခြံရံနေကြသလို နတ်အာရုံထင်လာသဖြင့် “သားဖယ်ကြပါ၊ ဟိုမှာ သားအမေများလာနေကြသည်” ဟု ဦးပဉ္စင်းကြီးပြောသည်တွင် နတ်အာရုံနိမိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-320 <hr> ထင်လာကြောင်း အရှင်သောဏသိလေသည်၊ ဤသို့ အာရုံထင်မှု လှုပ်သည်၊ အာယူဟန စေတနာ၊ ကမ္မသမင်္ဂီတာ ၃-ပါးပြည့်စုံမှုကို ဒုစရိုက်ပြည့်စုံသူ ပြစ်မှုသမားဟု ဆိုသည်။</p> <h3>အယူအဆ ၂-မျိုး</h3> <p>ကံအားထုတ်ချိန်၌သာ လူဆိုးအတွက် နတ်ပြည်တားသည်ဟု ဧကေဆရာများက ယူဆပြီး အပရေဆရာများကမူ အားထုတ်ထားသောကံသည် အကျိုးပေးလှည့်ရ၊ မရ ၂-မျိုးရှိသည်၊ အကျိုးပေးလှည့်ရချိန်၌သာ အကုသိုလ်ကံသည် လူဆိုးအတွက် နတ်ပြည်တားသည်ဟုလည်း ယူဆကြသည်။</p> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၁။ ပဌမဝဂ်</h3> <p>ပွားများလေ့လာအပ်သော တစ်ခုသော ဗုဒ္ဓါနုဿတိ = (ဘုရားဂုဏ်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည် စင်စစ်သံသရာ ငြီးငွေ့ဖို့၊ ရမ္မက်ကင်းဖို့၊ ရာဂစသည်ချုပ်ဖို့၊ ကိလေသာငြိမ်းအေးဖို့၊ လက္ခဏာယာဉ်တင် အထူးမြင်ဖို့၊ သစ္စာ ၄-ပါး ထိုးထွင်းသိဖို့၊ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုဖို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>ဓမ္မာနုဿတိ = (တရားဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> သံဃာနုဿတိ = (သံဃာ့ဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> သီလာနုဿတိ = (မိမိ၏သီလဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> စာဂါနုဿတိ = (မိမိ၏စွန့်ကြဲခြင်းဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> ဒေဝတာနုဿတိ = (နတ်တို့နှင့် တူသော မိမိ၏သဒ္ဓါ စသောဂုဏ်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> အာနာပါနဿတိ = (ထွက်သက်ဝင်သက်ကို အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> မရဏဿတိ = (သေခြင်းကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> ကာယဂတာသတိ = (ဆံစသောအစုကို အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> ဥပသမာနုဿတိ = (နိဗ္ဗာန်၏ ဂုဏ်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည် စင်စစ် နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုဖို့ ဖြစ်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဂုဏ် ၇-ပုဒ်ထုတ်</h3> <p>ရောင်းကုန်ကို ချီးမွမ်းသော ကုန်သည်ကဲ့သို့ ဘုရားရှင်သည် လူများ အားထုတ်လိုအောင် သံသရာငြီးငွေ့ဖို့ စသောဗုဒ္ဓါနုဿတိ ကမ္မဋ္ဌာန်း၏ ဂုဏ် ၇-ပုဒ်ကို ထုတ်ဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-321 <hr> ကုန်သည်သည် တင်လဲ၊ ထန်းလျက် စသောကုန်များကို လှည်းဖြင့်တင်ကာ နယ်စပ်ရွာသွားပြီး “အဆိပ်ဆူး ဝယ်ကြပါ” ဆိုလျှင် ကြားသူများ ပြေးကြမည်၊ “ချိုမြိန်သော စားဖွယ်ဝယ်ကြပါ၊ ဈေးချိုချိုရပါသည်” ဆိုမှ လာဝယ်ကြသကဲ့သို့တည်း။ အဆိပ်ဆူးနှင့် ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းတူ၍ ရောင်းကုန်၏ဂုဏ်နှင့် ကမ္မဋ္ဌာန်း၏ဂုဏ် ၇-ပုဒ် တူကြသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း ၂-မျိုး</h3> <p>စိတ်ရွှင်ကျိုးရှိသော ကမ္မဋ္ဌာန်း၊ ဝိပဿနာရှုကျိုးရှိသော ကမ္မဋ္ဌာန်းဟု ၂-မျိုးရှိရာ အသုဘအာရုံတစ်ခုခု ပွားများ၍ စိတ်ထိခိုက် ငြီးငွေ့ မသက်မသာဖြစ်ကာ နွားရိုင်းပမာ စိတ်အစဉ် မဖြောင့်လျှင် မူလကမ္မဋ္ဌာန်းပယ်၍ ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းရမည်။ စီးဖြန်း၍ စိတ်ကြည်လင်သန့်စင်မှ မူလကမ္မဋ္ဌာန်း ပြန်၍ စီးဖြန်းရသည်။</p> <p>အိမ်အတွက် သစ်ကြီးဖြတ်စဉ် အကိုင်းအခက်ဖြတ်ရင်း ပုဆိန်ပဲ့သွားရာ အားမလျှော့ဘဲ ပန်းပဲဖိုသွားကာ ထက်အောင်ပြင်ပြီး ပြန်ခုတ်ရသကဲ့သို့တည်း။ ဤသို့လျှင် ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းဖြင့် စိတ်ကိုဆုံးမပြီးမှ မူလအသုဘစီးဖြန်း၊ ပထမဈာန်ရသော် ဈာန်အင်္ဂါများ သုံးသပ်ရှုပွား အရိယာဖြစ်သွားသည်၊ ဤသို့ စိတ်ရွှင်ကျိုးရှိသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓါနုဿတိ စီးဖြန်းနေစဉ် “ဤသူသည် ယောက်ျား မိန်းမစသည် မည်သူနည်း” ဟု ဆင်ခြင်လတ်သော် “မည်သူမျှမဟုတ်၊ သတိနှင့်ယှဉ်သောစိတ်” ဟုမြင်ကာ ထိုစိတ်သည် ဝိညာဏက္ခန္ဓာ၊ စိတ်နှင့်ယှဉ်သော ဝေဒနာစသည်တို့ကား စေတသိက်ခန္ဓာ ၃-ပါး၊ အားလုံး နာမ်ခန္ဓာ ၄-ပါးသာဟု နာမ်ကို ပိုင်းခြားသိသည်။</p> <p>နာမ်၏မှီရာရှာသော် ဟဒယဝတ္ထု၊ ယင်း၏မှီရာကား မဟာဘုတ် ၄-ပါး၊ ဘုတ်တို့ကို မှီသည်ကား ဥပါဒါရုပ်ဟု သိမ်းဆည်းကာ အားလုံး ရူပက္ခန္ဓာပင်ဟု ရုပ်ကိုပိုင်းခြားမြင်သည်၊ “ဤကားရုပ်၊ ဤကားနာမ်” ဟု အချုပ်အားဖြင့် ရုပ်နာမ်၊ အပြားအားဖြင့် ခန္ဓာ ၅-ပါး၊ ယင်းတို့အားလုံး ဒုက္ခသစ္စာဟု ပိုင်းခြားသိသည်။</p> <p>ဒုက္ခကို ဖြစ်ပေးသော တဏှာကား သမုဒယသစ္စာ၊ ဒုက္ခချုပ်ရာကား နိရောဓသစ္စာ၊ နိရောဓသိကြောင်း အကျင့်ကား မဂ္ဂသစ္စာဟု ရှေ့အဖို့၌ သစ္စာလေးပါးကို ပိုင်းခြားနိုင်လျှင် အစဉ်အားဖြင့် အရိယာမြေတွင်း နင်းမိတော့သည်၊ ဤသို့လျှင် ဝိပဿနာရှုကျိုး ရှိသည်၊ အကြွင်းအနုဿတိ ၉-ပါး အလားတူပင်။</p> <p>ဥပသမာနုဿတိ အစ္စန္တူပသမ - စင်စစ် ငြိမ်းအေးသောနိဗ္ဗာန်၊ ခယူပသမ- ကိလေသာကုန်၍ ငြိမ်းအေးသောမဂ်ဟု ဥပသမ ၂-မျိုးရှိရာ ယင်း ၂-မျိုးလုံးကိုပင် အာရုံပြု ပွားများရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-322 <hr> အနုဿတိ ၁၀-ပါး ထူးခြားပုံ<br> အာနာပါနဿတိ၊ မရဏဿတိ၊ ကာယဂတာသတိ (အနုမပါ) ဤ ၃-ပါးသည် ဝိပဿနာရှုကျိုးသာရှိ၍ ကြွင်း ၇-ပါးကား စိတ်ရွှင်ကျိုး၊ ဝိပဿနာရှုကျိုး ၂-မျိုးလုံးရှိသော ကမ္မဋ္ဌာန်းများဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၂။ ဒုတိယဝဂ်</h3> <p>အမှားမြင်ခြင်း မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတရားသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီး အကုသိုလ်တိုးပွားကြောင်း၊ မဖြစ်သေးသောကုသိုလ် မဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီးကုသိုလ် ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဖြစ်သည်၊ “မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့်တူသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်” ဟု ဟောတော်မူ၍ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက်လည်း နည်းတူဟောတော်မူသည်။</p> <p>အမှန်မြင်ခြင်း သမ္မာဒိဋ္ဌိတရား၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည် (မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း စသည် ၄-ချက်)။</p> <h3>အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း</h3> <p>အယောနိသော မနသိကာရတရားသည် မဖြစ်သေးသော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီးမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ တိုးပွားကြောင်းဖြစ်သည်။ “အယောနိသော မနသိကာရနှင့်တူသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်” ဟု ဟောတော်မူ၍ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအတွက်လည်း နည်းတူ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း ယောနိသော မနသိကာရတရား</h3> <p>အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းသူအတွက် မဖြစ်သေးသော သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီး သမ္မာဒိဋ္ဌိတိုးပွားကြောင်း ဖြစ်သည်ဟု အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတရားသည် သတ္တဝါများ သေပြီးနောက် ငရဲရောက်ကြောင်း ဖြစ်သည်၊ “မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့်တူသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်” ဟု ဟောတော်မူ၍ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက်လည်း နည်းတူဟောတော်မူသည်။ သမ္မာဒိဋ္ဌိတရား သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် နတ်ပြည်ဟု အပြန်ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူအား အယူအလျောက် ပြည့်စုံစွာ ဆောက်တည်အပ်သော ကာယ, ဝစီ, မနောကံ၊ စေ့ဆော်မှုစေတနာ၊ တောင့်တမှုပတ္ထနာ၊ စိတ်ဆောက်တည်မှု ပဏိဓိ၊ ပြုပြင်မှု သင်္ခါရတို့သည် အယူယုတ်ညံ့သောကြောင့် မလိုလား မနှစ်သက်ဖို့၊ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်ကုန်၏။ မြေစို၌ စိုက်အပ်သော တမာ၊ ဗူးခါးမျိုးစေ့များအတွက် လောင်းအပ်သော မြေဩဇာ ရေဩဇာများသည် မျိုးစေ့ ယုတ်ညံ့သောကြောင့် ခါးသက်ဖို့ရာသာ ဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-323 <hr> သမ္မာဒိဋ္ဌိယူသူအတွက် အယူကောင်းသောကြောင့် ချမ်းသာဖို့သာ ဖြစ်ကုန်သည်၊ ကြံမျိုးစေ့၊ သပြက်မျိုးစေ့များအတွက် မျိုးစေ့ကောင်းသောကြောင့် ချိုမြိန်ဖို့ရာသာ ဖြစ်သကဲ့သို့တည်းဟု ဥပမာနှင့်တကွ အပြန်ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အမြင်မှား မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ၆၂-ပါး</h3> <p>အချုပ်အားဖြင့်ခွဲလျှင် အဟေတုက၊ အကိရိယ၊ နတ္ထိက၊ ဒိဋ္ဌိကြီး ၃-ပါးမှာ နတ်ပြည်နှင့် မဂ် ၂-ခုလုံး တားသည်၊ အန္တဂ္ဂါဟိက ဒိဋ္ဌိ ၁၀-ပါးသည် မဂ်ကိုသာ တား၍ နတ်ပြည်မတား၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ၂၀-ကား ၂-မျိုးလုံးကိုပင် မတားပေ။</p> <p>ဤအစီအစဉ်ကိုပယ်ကာ ဤသုတ်၌ “မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူများ သေလျှင် ငရဲ” ဟု ဟောတော်မူသောကြောင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အစထား၍ ဒိဋ္ဌိအားလုံး နတ်ပြည်မရောက်နိုင်၊ ငရဲသာတည်း။ ပဲနောက်မျှ ကျောက်ခဲသော်လည်း ရေချလျှင် မပေါ် အောက်မြုပ်သကဲ့သို့ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>အမြင်မှန်သမ္မာဒိဋ္ဌိ ၅-ပါး</h3> <p>ကမ္မဿကတာ၊ ဈာန၊ ဝိပဿနာ၊ မဂ္ဂ၊ ဖလ သမ္မာဒိဋ္ဌိဟု ၅-ပါးရှိရာ ကမ္မဿကတာသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဘဝကောင်းကိုရစေ၍ ဈာနသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်စေသည်၊ မဂ္ဂသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဝဋ်ကိုဖျက်ဆီး၍ ဖလသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဘဝကို တားမြစ်သည်။</p> <p>ဝိပဿနာသမ္မာဒိဋ္ဌိသည်လည်း ပဋိသန္ဓေမယူပါ၊ “ယခုဘဝ အရဟတ္တဖိုလ် ရလျှင်ရ၊ မရလျှင် ၇-ဘဝမျှ အကျိုးပေးသည်” ဟု တိပိဋက စူဠာဘယထေရ် မိန့်သည်။</p> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၃။ တတိယဝဂ်</h3> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူသည် လူများကို သူတော်ကောင်းတရားကင်းစေပြီး မသူတော်တရား၌ တည်စေသည်၊ ယင်းမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူ တစ်ယောက် လောက၌ ပေါ်ပေါက်လာလျှင် လူများ စီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်သည်။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိယူသူသည် လူများကို မသူတော်တရား ကင်းစေပြီး သူတော်ကောင်းတရား၌ တည်စေသည်၊ ယင်း သမ္မာဒိဋ္ဌိ ယူသူတစ်ယောက် လောက၌ ပေါ်ပေါက်လာလျှင် အားလုံး ချမ်းသာဖို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့်အတူ အပြစ်ကြီးလေးသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ အပြစ်ကြီးလေးသော အကုသိုလ်ကံတို့သည် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသာလျှင် လွန်ကဲခြင်း ရှိကုန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-324 <hr> လူများ စီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ကျင့်သော မက္ခလိဂေါသာလ-အချည်းနှီးယောက်ျားနှင့်တူသော အခြား တစ်ဦးတစ်ယောက်ကိုမှလည်း ငါမမြင်။ ငါးများပျက်စီးဖို့ မြစ်ဆုံ မြစ်ဝ၌ မြုံးထောင်ထားသကဲ့သို့ သတ္တဝါများ ပျက်စီးဖို့ရာ မက္ခလိဂေါသာလ အချည်းနှီးယောက်ျား လောက၌ ပေါ်လာသည်။</p> <p>ဗာဟိရကသာသနာ၌ ဆရာကိုယ်တိုင် ဆောက်တည်၍ တပည့်ကိုလည်း ဆောက်တည်စေသည်၊ ဆုံးမတိုင်း ဖြစ်ဖို့ တပည့်ကလည်း ကျင့်သည်၊ ဆရာ တပည့်အားလုံး မကောင်းမှုများစွာ ဖြစ်ပွားစေကုန်သည်၊ ထိုသို့ဖြစ်ခြင်းကား တရားကို မကောင်းသဖြင့် ဟောထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဘုရားသာသနာ၌ကား ဆရာတပည့်အားလုံး ကောင်းမှုများစွာ ဖြစ်ပွားစေကုန်သည်၊ ထိုသို့ဖြစ်ခြင်းကား တရားကို ကောင်းစွာ ဟောထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဗာဟိရကသာသနာ၌ အတိုင်းအရှည်ကို အလှူရှင်က သိရမည်၊ အလှူခံက သိရန် မလို၊ တရားကို မကောင်းသဖြင့် ဟောထားအပ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။<br> ဘုရားသာသနာ၌ အတိုင်းအရှည်ကို အလှူခံက သိရမည်၊ အလှူရှင်က သိရန်မလို၊ တရားကို ကောင်းစွာဟောထားအပ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <p>ဗာဟိရကသာသနာ၌ လုံ့လထက်သန်သူ ဆင်းရဲ၍ ပျင်းရိသူ ချမ်းသာစွာ နေရသည်၊ တရားမမှန်၍ ဖြစ်သည်။<br> ဘုရားသာသနာ၌ ပျင်းရိသူ ဆင်းရဲစွာနေရ၍ လုံ့လထက်သန်သူ ချမ်းသာစွာနေရသည်။ တရားမှန်၍ ဖြစ်သည်။</p> <p>အနည်းငယ်မျှသော မစင်၊ ကျင်ငယ်၊ တံတွေး၊ ပြည်၊ သွေးသည်လည်း မကောင်းသော အနံ့အသက်ရှိသကဲ့သို့ အနည်းငယ်သော ဘဝကိုလည်း ငါမချီးမွမ်း၊ အယုတ်ဆုံး လက်ဖျစ်တတီး ကာလဘဝကိုလည်း ငါမချီးမွမ်းဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူဟူသည်</h3> <p>တိတ္ထိဆရာကြီး ၆-ဦးနှင့် ဒေဝဒတ်အလားတူ ပုဂ္ဂိုလ်များ ဖြစ်သည်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိယူသူဟူရာ၌ ဘုရားမပွင့်ခင် စကြာမင်းနှင့် ဘုရားလောင်း စသည်များ၊ ဘုရားပွင့်လျှင် ဘုရားရှင်နှင့် တပည့်သာဝကများ ဖြစ်သည်။</p> <h3>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ အပြစ်အကြီးဆုံး</h3> <p>ပဉ္စာနန္တရိယကံများ အပြစ်ကြီးသော်လည်း အချိန်ပိုင်းခြားရသည်၊ ကံ ၄-ပါးကို ငရဲ၊ သံဃဘေဒကကံကို ငရဲ၌ တစ်ကမ္ဘာဟု ပိုင်းခြားရ၍ အဆုံးရှိသည်။ နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအတွက်ကား ပိုင်းခြားမရပါ၊ မှန်၏။ ဝဋ်မြစ်ဖြစ်၍ ဘဝမှ လွတ်လမ်းမရှိ၊ နားထောင်သူ တပည့်များလည်း ပျက်စီးကြရသည်။ နတ်ပြည်နှင့် မဂ် ၂-ချက်လုံး မရတော့၊ ကမ္ဘာပျက်လျှင် လူများ ဗြဟ္မာ့ပြည် ရောက်ကြရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-325 <hr> မိစ္ဆာယူသူကား စကြဝဠာ အပြင်ထွက်ခံရသည်၊ အပြင်စကြဝဠာပါ မီးလောင်လတ်သော် ကောင်းကင်တနေရာမှာ ခံရသည်ဟု မိန့်တော်မူကြသည်။</p> <h3>ဗာဟိရကသာသနာ</h3> <p>ဘုရားစစ် တရားစစ် သံဃာစစ် မဟုတ်ပေ၊ ဆရာခိုင်းသမျှ တပည့်များ မကောင်းမှုပြုကြရာ တပည့်များနှင့်အတူ ဆရာလည်း အကုသိုလ်ဖြစ်သည်။ ဘုရားသာသနာ ကုသိုလ်ပြုရာ၌လည်း အကျိုးဆောင်ဆရာများ အလှူရှင်နှင့် အမျှရသည်။</p> <h3>အတိုင်းအရှည်ကို အလှူရှင်က သိရမည်</h3> <p>ဗာဟိရက သာသနာ ဖြစ်သော်လည်း မလှူရဟု မဆို၊ အနည်းငယ်လှူပါ၊ အပိုလှူသော်လည်း လူစည်းစိမ်စသည် အပိုမရှိပေ။ အလှူခံကမူ အပိစ္ဆကျင့်ဝတ်မျိုး မရှိသော သာသနာဖြစ်၍ ရသလောက်ယူ၊ သားမယား ကျွေးရမည်ဖြစ်၍ အတိုင်းအရှည် သိရန်မလို။</p> <h3>အတိုင်းအရှည်ကို အလှူခံက သိရမည်</h3> <p>သာသနာတော်၌ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်သည် အလှူရှင်၊ လှူဖွယ်၊ မိမိစွမ်းအား တိုင်းတာတတ်ရမည်။</p> <p>လှူဖွယ်များသည်၊ အလှူရှင်က နည်းနည်းလှူလိုသည်၊ နည်းနည်းအလှူခံပါ။</p> <p>လှူဖွယ်နည်းသည်၊ အလှူရှင်များက များများလှူလိုသည်၊ နည်းနည်းအလှူခံပါ။</p> <p>လှူဖွယ်များသည်၊ အလှူရှင်က များများလှူလိုသည်၊ မိမိစွမ်းအားသိ၍ တိုင်းတာ အလှူခံပါ။</p> <p>ဤသို့အလှူခံလျှင် အပိစ္ဆအကျင့်ပြည့်၍ မဖြစ်သေးသော လာဘ်ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးလာဘ် ခိုင်မာသည်၊ မကြည်ညိုသူများ ကြည်ညို၍ ကြည်ညိုပြီးသူများ တိုးကြည်ညိုသည်။ လူများ၏ ပြယုဂ်မြင်ကွင်းသဖွယ်ဖြစ်ကာ သာသနာပြုရာ ရောက်တော့သည်။</p> <h3>မဖြစ်သေးသောလာဘ်ဖြစ်</h3> <p>ရောဟဏဇနပုဒ် ကုဋမ္ဗရိယကျောင်းနေ ရဟန်းငယ် တစ်ပါးသည် အစာရှားပါးချိန် အလုပ်သမားအိမ်၌ ပမာဏကိုသိ၍သာ အလှူခံသည်၊ ထိုအရှင်၏ အလိုနည်းသော ဂုဏ်ကိုသိ၍ အမတ်ကြီးများက တစ်နေ့တည်းဖြင့် ဆွမ်းအိုး ၆၀-တည်ထားကြသည်။</p> <h3>ဖြစ်ပြီးလာဘ်ခိုင်မာ</h3> <p>သဒ္ဓါတိဿမင်းကြီးသည် ခါသားရ၍ စားဦးစားဖျား လှူပြီးမှ စားမည်ကြံကာ ပရိဝုဏ်နေ မဟာထေရ်ကြီး၏ ဘဏ္ဍာစိုး သာမဏေအား လှူသည်၊ အနည်းငယ်သာယူသော သာမဏေ၏ အပိစ္ဆ (အလိုနည်း) သော ဂုဏ်ကို ကြည်ညို၍ ဆွမ်းအိုး ၈-လုံး လှူပြန်ရာ “ဥပဇ္ဈာယ်အား လှူပါ၏” ဟု ဆိုသည်။ နောက် ၈-လုံးကို ဆရာ၊ နောက် ၈-လုံးကို ဆရာတူတပည့်၊ နောက် ၈-လုံးကို ရဟန်းသံဃာအား လှူပါ၏” ဆိုသဖြင့် နောက် ၈-လုံး ထပ်လှူမှ သည်းခံတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-326 <hr> မကြည်ညိုသူများ ကြည်ညို<br> ဒီဃမည်သောပုဏ္ဏားတစ်ဦး ပုဏ္ဏားများကို ထမင်းကျွေးရာ ထမင်းလိုက်မလောက်ဖြစ်သည်၊ “ရဟန်းများ အလိုနည်းကြသည်” ဟူသော စကားကြား၍ တချိန်မှာ စုံစမ်းရန် ကျောင်းသွားသည်။ သံဃာ ၃၀-ဆွမ်းဘုဉ်းပေးနေရာ၌ ထမင်း တစ်ပန်းကန်ယူ၍ သံဃထေရ်ကပ်ရာ လက်ညှိုးလှုပ်ကာ အနည်းငယ်သာ ယူသည်၊ အခြား ထေရ်များလည်း ထို့အတူသာ ယူရကား သံဃာအားလုံး လောက်သည်၊ “ငါကြားသောဂုဏ်သတင်း မှန်ကန်သည်” ဟု ကြည်ညိုကာ ငွေ ၁၀၀၀ိ စွန့်လှူ၍ ထိုကျောင်းတိုက်၌ စေတီတည်ထားသည်။</p> <h3>အတိုင်းအရှည် အလှူရှင်က သိရန်မလို</h3> <p>အလှူရှင်သည် လှူဖွယ်ရှိသမျှ လှူနိုင်သည်၊ လှူခြင်းကြောင့်သာ လူ၊ နတ်၊ နိဗ္ဗာန် ချမ်းသာ အဆင့်ဆင့်ကို မြင့်သည်ထက် မြင့်အောင် ရသည်။</p> <h3>လုံ့လထက်သန်သူ ဆင်းရဲစွာနေရ</h3> <p>ဗာဟိရက သာသနာ၌ ပဉ္စာတပစသော အကျင့်များကို ထက်သန်စွာ ကျင့်သဖြင့် မျက်မှောက်ပင် ဆင်းရဲလှတော့သည်၊ တမလွန်၌ကား ငရဲသာတည်း။</p> <h3>ပျင်းရိသူ ဆင်းရဲစွာနေရ</h3> <p>ဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြုပြီး နှလုံးသွင်းမမှန်၊ ကျမ်းဂန်မသင်ယူ၊ ဆရာဥပဇ္ဈာယ်ဝတ်၊ စေတိယင်္ဂဏဝတ် စသည်ကိုလည်း မပြု၊ လူများ၏ သဒ္ဓါ၍ လှူသောပစ္စည်းများကို မဆင်ခြင်စားသုံးကာ ချမ်းသာစွာ အိပ်သည်၊ နိုးလျှင် မသင့်ရာကိုသာ ကြံရာ သာသနာမှာ နေမရနိုင်၊ မျက်မှောက်ဆင်းရဲပြီး တမလွန်၌လည်း အပါယ်က ဆွဲမည်သာ။</p> <h3>ပျင်းရိသူမှ ချမ်းသာစွာ နေရမည်</h3> <p>ဗာဟိရက သာသနာ၌ ရံခါ ပဉ္စာတပစသော အကျင့်များကျင့်၊ ရံခါ ဝတ်ကောင်းစားလှ ကျနစွာနေသူကား ပစ္စုပ္ပန်၌လည်း ချမ်းသာ၊ တမလွန်လည်း အကျင့်မပြင်း၍ ငရဲဆင်းရဲများစွာ မခံစားရပါ။</p> <h3>လုံ့လသန်မှ ချမ်းသာစံရ</h3> <p>ဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြုပြီးချိန်မှစ၍ ဝတ်နီဗဒ်ပြု၊ ပရိယတ်သင်ယူ၊ နှလုံးသွင်းမှန်ဖြင့် ရဟန်းတရား ပွားများနိုင်ရကား စိတ်ချမ်းသာ ကြည်လင်နေသည်၊ ပစ္စုပ္ပန်ချမ်းသာကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ် မရောက်စေကာမူ ဖြစ်ရာအသိဉာဏ် လျင်သဖြင့် ချမ်းသာပေတော့သည်။</p> <h3>နည်းသောမစင်ပင် အနံ့ဆိုးလှ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းများအား “ငါ့သားတော်များဟာ ပုဂ္ဂိုလ် ၉-ဦး ငရဲ, တိရစ္ဆာန်, ပြိတ္တာ ဘဝမှ လွတ်ကြပြီ” ဟု ကြားပြီး “ငါတို့ ငရဲစသည် ဖြစ်လမ်းကုန်ပြီ” ဟု ထင်ကာ အထက်မဂ်ဖိုလ် အားထုတ်ဖို့ မေ့ကောင်း မေ့ကြမည်၊ သားတော်တွေကို ထိတ်လန့်စေမှဟု ကြံ၍ ထိတ်လန့်စေဖို့ ဤသုတ်ကို အတ္ထုပ္ပတ်အလျောက် ဟောသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-327 </p><hr> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၄။ စတုတ္ထဝဂ်</h3> <p>ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၌ ပျော်ဖွယ်ကောင်းသော အာရာမ်တောမြေ နေရာ ရေကန် အနည်းငယ်သာရှိသော်လည်း ချိုင့်ဝှမ်း မြင့်မောက်သောမြေ၊ အသွားခက်သောမြစ်၊ ငုတ်ငြောင့် ရှိသောနေရာ မညီညာသော တောင်တို့သာ များသည်၊ ဤအတူပင် ကုန်းနေသော သတ္တဝါနည်း၍ ရေနေသတ္တဝါတို့သာ များသည်။</p> <p>လူ့ပြည်၌ ဖြစ်သူနည်း၍ အပါယ်ဘုံသားတို့သာ များသည်။</p> <p>မဇ္ဈိမဇနပုဒ်တို့၌ ဖြစ်သူနည်း၍ တိုင်းစွန်းပြည်နား ဇနပုဒ်၊ သစ္စာ ၄-ပါး မသိကုန်၊ လူရိုင်းများနေရာတို့၌ ဖြစ်သူ ပို၍သာ များသည်။</p> <p>မထိုင်းမှိုင်း မဆွံ့အကုန်ဘဲ ကောင်းဆိုးစကား၏ အဓိပ္ပာယ်ကိုသာ သိကုန်သော ပညာရှင်များနည်း၍ ထိုင်းမှိုင်း ဆွံ့အ ကောင်းဆိုးစကား၏ အဓိပ္ပာယ်ကို မသိ ပညာမဲ့သူတို့သာ များသည်။</p> <p>မြတ်သော ပညာမျက်စိရှိသူများ နည်း၍ အဝိဇ္ဇာအမှောင်မိ၍ တွေဝေသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရသူများ နည်း၍ မဖူးမြင်ရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်တရား နာကြားရသူများ နည်း၍ မကြားနာရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ကြားနာပြီး တရားဆောင်ထားသူများနည်း၍ ဆောင်မထားသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ဆောင်ထားသော တရား၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို စုံစမ်းစိစစ်သူများ နည်း၍ မစိစစ်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>ပါဠိအဋ္ဌကထာကို သိကာ တရားနှင့် အလျော်ကျင့်သူများ နည်း၍ မကျင့်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>ထိတ်လန့်စေနိုင်သည့် ဇာတိစသော အကြောင်းတို့၌ ထိတ်လန့်သူများ နည်း၍ မထိတ်လန့်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>ထိတ်လန့်ကာ အကြောင်းသင့် အားထုတ်သူများ နည်း၍ အားမထုတ်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>နိဗ္ဗာန်ကို အာရုံပြု၍ မဂ်ဖိုလ်သမာဓိရ စိတ်တည်ကြည်မှု ရသူများ နည်း၍ မရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ထမင်းကောင်း အရသာကောင်း ရသူများ နည်း၍ မရကြဘဲ ခွက်လက်စွဲကာ တောင်း၍ရသော ထမင်း၊ သစ်သီးကြီးငယ်ဖြင့် မျှတရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်အရသာ ရသူများ နည်း၍ မရသူတို့သာ များသည်၊ ထိုသို့ ဖြစ်သောကြောင့် သာသနာတော်၌ ဤသို့လျှင် “မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် အရသာများ ရသူတို့ ဖြစ်ကုန်အံ့” ဟု ကျင့်ရမည်၊ သင်တို့ ဤအတိုင်း ကျင့်ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-328 <hr> လူ့ပြည်မှ စုတေ၍ လူ့ပြည်ပြန်ဖြစ်၊ နတ်ပြည်သွားသူများ နည်း၍ ငရဲဘုံ၊ တိရစ္ဆာန်မျိုး၊ ပြိတ္တာဘုံ ဖြစ်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>နတ်ပြည်မှ စုတေ၍ နတ်ပြည်ပြန်ဖြစ်၊ လူ့ပြည်သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ (အထက် ၃-နေရာ) များသည်။</p> <p>ငရဲမှ စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ များသည်။</p> <p>တိရစ္ဆာန်မျိုးမှ စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ များသည်။</p> <p>ပြိတ္တာဘုံမှ စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ များသည်။</p> <h3>ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း</h3> <p>ဇမ္ဗုသပြေပင်ဖြင့် ထင်ရှားသော တောင်ကျွန်းတည်း၊ ဤကျွန်း၏ အမှတ်အသား ဇမ္ဗုသပြေပင်ကား အမြင့်ယူဇနာ ၁၀၀၊ ကိုင်းခက်များ ၅၀၊ ပင်စည်လုံးပတ် ၁၅-ယူဇနာရှိကာ ဟိမဝန္တာတောင်၌ ပေါက်၍ တစ်ကမ္ဘာလုံး တည်သည်။</p> <p>ထို့အတူ အနောက်ကျွန်း ထိန်ပင်၊ မြောက်ကျွန်း ပဒေသာပင်၊ အရှေ့ကျွန်း ကုက္ကိုပင်၊ အသူရာပြည် သခွတ်ပင်၊ ဂဠုန်ပြည် လက်ပံပင်၊ တာဝတိံသာနတ်ပြည် ပင်လယ်ကသစ်ပင်တို့လည်း တစ်ကမ္ဘာလုံး တည်ကြသည်။</p> <h3>ရေနေသတ္တဝါများပုံ</h3> <p>သီဟိုဠ်ကျွန်းမှ ယူဇနာ ၇၀၀-ဝေးသော သထုံပြည်သို့ လေကောင်းလျှင် ၇-နေ့ ၇-ညနှင့် ရောက်နိုင်သည်၊ အခါတစ်ပါး ၇-ရက်ပတ်လုံး ငါး၏ကျောပေါ်သာ သွားရခြင်းအားဖြင့် ရေနေသတ္တဝါများပုံ သိသာသည်။</p> <p>ရေကန်ကြီးတစ်ခု၌ ကြာရုံတစ်ခုတွင် အရွက် ၄-ရွက်သည် ကျွန်းကြီး ၄-ကျွန်း၊ အလယ်ကြာရုံသည် မြင်းမိုရ်တောင်၊ ကြွင်းသမျှကား ရေသာဖြစ်သည့်ပမာ စကြဝဠာကြီး၌လည်း ဤအတူပင် ကုန်းနည်း၍ ရေများပုံဖြင့်လည်း ရေနေသတ္တဝါများပုံ သိနိုင်သည်၊ တန်ခိုးရှင်များ ကောင်းကင်က သွားလျှင် ထင်ရှားသည်။</p> <h3>မဇ္ဈိမဒေသတိုက်</h3> <p>အရှေ့အရပ်၌ ဂဇင်္ဂလနိဂုံးနှင့် အင်ကြင်းပင်ကြီး၊ အရှေ့တောင်အရပ်၌ သလ္လာဝတီမြစ်၊ တောင်အရပ်၌ သေတကဏ္ဏိကနိဂုံး၊ အနောက်အရပ်၌ ထုဏပုဏ္ဏားရွာ၊ မြောက်အရပ်၌ ဥသီရိဒ္ဓဇတောင်၊ ဤနယ်နိမိတ်သည် မဇ္ဈိမတိုက်မည်၍ အပြင်ကား အစွန်ဇနပုဒ် မည်သည်။ မဇ္ဈိမတိုက်ကား မုရိုးစည်သဏ္ဌာန် ရှိ၍ အဖြောင့်အားဖြင့် အချို့နေရာ ယူဇနာ ၈၀၊ အချို့နေရာ ၁၀၀၊ အချို့ ၂၀၀ ရှိသည်။ အလယ်ကား ယူဇနာ ၃၀၀-ရှိ၍ အဝန်းယူဇနာ ၉၀၀-ရှိသည်။</p> <p>ဤအရပ်၌သာ ဘုရားရှင်နှင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ သာဝကများ၊ အလုပ်အကျွေးများနှင့် ဘုရားမယ်တော်၊ ခမည်းတော်၊ စကြာမင်းများ ဖြစ်နိုင်သည်၊ တနည်းအားဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-329 <hr> ဇမ္ဗူဒိပ် တကျွန်းလုံး မဇ္ဈိမဒေသ၊ ကြွင်း ၃-ကျွန်း တိုင်းစွန်ပြည်နား ဇနပုဒ်၊ သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ အနုရာဓမြို့သည် မဇ္ဈိမဒေသ၊ ကြွင်းအရပ်များသည် တိုင်းစွန်ပြည်နား ဇနပုဒ်ဟု အချင်းချင်း ထောက်ဆ၍လည်း ကောက်ယူနိုင်သည်။</p> <h3>ထမင်းကောင်း အရသာကောင်း ရသူမည်သည်</h3> <p>ခဲဖွယ်ဘောဇဉ် လိုချင်စိတ်ရှိဆဲ၊ ခဏမရ၊ ရပြန်လျှင်လည်း အဆင်းအနံ့အရသာ မနှစ်ခြိုက်လျှင် ရသူမမည်သေးပါ၊ စိတ်ကြိုက် အဆင်းအနံ့အရသာရှိ ပစ္စည်းကိုရမှ ရသူမည်သည်၊ အမြင့်ဆုံး စကြာမင်း အနိမ့်ဆုံး ဓမ္မာသောကမင်းတို့ကား ရသူမည်ကြသည်။ အချုပ်အားဖြင့် တစ်သိန်းတန် ထမင်းပွဲသည် ထမင်းကောင်း ရသာကောင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>လူများ မွန်မြတ်စွာ သံဃာများကျွေးသော ဆွမ်းကား ခွက်လက်စွဲကာ တောင်းရသော ထမင်းနှင့် နှိုင်းစာလျှင် ထမင်းကောင်း ရသာကောင်းဟု ဆိုနိုင်သည်။</p> <h3>၁၇-ပသာဒကရဓမ္မဝဂ်</h3> <p>တောနေရဟန်း၏ အဖြစ်ကား မုချလာဘ်ရကြောင်း ဖြစ်သည် (တောနေရဟန်းနှင့် တူအောင် မကောင်းမှုမပြုရကား လူအများ လေးစားပူဇော်သည်)။ ပိဏ္ဍပါတ်ဓုတင်ဆောင်၊ ပံ့သကူဆောင်၊ တိစီဝရိတ်ဆောင်၊ တရားဟော၊ ဝိနည်းဆောင်၊ အကြားအမြင် များသော၊ သိက္ခာကြီး၍ တည်မြဲခြင်းသို့ ရောက်သော၊ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော၊ စင်ကြယ်သော၊ အခြံအရံရှိသော၊ များမြတ်သော အရံရှိသော၊ အမျိုးကောင်းသား၊ ကိုယ်အဆင်း လှသော၊ စကားချိုသာသော၊ အလိုနည်းသော၊ ကျန်းမာရေး ကောင်းသော ရဟန်း၏ အဖြစ်ကား (ကျန်းမာသဖြင့် ဂန္ထဓူရ ဝိပဿနာဓူရ ဖြည့်နိုင်သောကြောင့်) မုချလာဘ် ရကြောင်းဖြစ်သည်ဟု ကြည်ညိုခြင်းကို ပြုတတ်သောတရား (ကြည်ညိုကြောင်းတရား-အကြည်ညိုခံရကြောင်း တရား) ၆-ပါးကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၈-အပရအစ္ဆရာသင်္ဃာတဝဂ်</h3> <p>လက်ဖျစ်တတီး ကာလမျှလည်း ပထမဈာန်ကို ရဟန်းပွားများအံ့၊ ဤရဟန်းကို ဈာန် မဆိတ်သုဉ်းဘဲနေသောရဟန်း၊ ဘုရားရှင်၏ သွန်သင်ဆုံးမမှုကို လိုက်နာနေသောရဟန်း၊ ပြည်သူတို့ဆွမ်းကို အကျိုးရှိအောင် စားသုံးသောရဟန်းဟု ဆိုထိုက်သည်၊ ထိုဈာန်ကို အဖန်ဖန် လေ့လာသော ရဟန်းများအဖို့ ဆိုဖွယ်မရှိတော့ပြီ။<br> <br>စာမျက်နှာ-330 <hr> ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်၊ မေတ္တာဈာန် (ပျက်စီးစေလိုခြင်း ဗျာပါဒမှ စိတ်လွတ်မြောက်ကြောင်း) ကရုဏာဈာန် (ညှဉ်းဆဲလိုခြင်း ဝိဟိံသမှ စိတ်လွတ်မြောက်ကြောင်း) မုဒိတာဈာန် (မမွေ့လျော်ခြင်း အရတိမှ စိတ်လွတ်မြောက်ကြောင်း) ဥပေက္ခာဈာန် (တပ်မက်ခြင်း ရာဂမှ စိတ်လွှတ်မြောက်ကြောင်း) ကို ပွားများအံ့။</p> <p>သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး၊ သမ္မပ္ပဓာန် ၄-ပါး၊ ဣဒ္ဓိပါဒ် ၄၊ ဣန္ဒြေ ၅၊ ဗိုလ် ၅၊ ဗောဇ္ဈင် ၇၊ မဂ္ဂင် ၈-ပါး ပွားများငြားအံ့ (သရုပ်များကို ပိဋက ဘာသာပြန်ကြည့်လေ၊ နောက် နည်းတူ)။</p> <p>အဘိဘာယတန ၈-ပါး၊ ဝိမုတ္တာယတန ၈-ပါး၊ ကသိုဏ်း ၁၀-ပါး၊ အသုဘ စသော သညာ ၁၀-ပါး၊ အနိစ္စစသော သညာ ၁၀-ပါး၊ အနုဿတိ ၁၀-ပါး၊ ပထမဈာန်နှင့် တကွ ဖြစ်သော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး၊ ဗိုလ် ၅-ပါး၊ ပေါင်း ၁၀-ပါးကို ပွားများငြားအံ့။</p> <p>ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်၊ မေတ္တာဈာန်၊ ကရုဏာဈာန်၊ မုဒိတာဈာန်၊ ဥပေက္ခာဈာန်နှင့်တကွဖြစ်သော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး၊ ဗိုလ် ၅-ပါး၊ ပေါင်း ၁၀-ပါးကို ပွားများငြားအံ့၊ ဤရဟန်းကို ဈာန်မဆိတ်သုဉ်းဘဲ နေသောရဟန်း (လ) ပြည်သူတို့ဆွမ်းကို အကျိုးရှိအောင်စားသုံးသော ရဟန်းဟု ဆိုထိုက်သည်၊ ထိုဥပေက္ခာဈာန် နှင့်တကွဖြစ်သော ပညာဗိုလ်ကို အဖန်ဖန်လေ့လာသော ရဟန်းများအဖို့ ဆိုဖွယ်မရှိတော့ပြီဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>အဂ္ဂိက္ခန္ဓူပမသုတ်နှင့် စပ်၍ဟော</h3> <p>အပ္ပနာရောက် မေတ္တာကျိုးမှာ ဆိုဖွယ်မရှိပြီဟု ထိုဖြစ်ရပ်နှင့်စပ်ပြီး ဤဒေသနာကို ဘုရားဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဈာန် ၂-မျိုးရှိရာ</h3> <p>သမာပတ် ၈-ပါးတို့သည် အာရမ္မဏူပနိဇ္ဈာန် မည်၍ ပထဝီကသိုဏ်းစသော အာရုံကို ကပ်ရှုတတ်သည်၊ ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ်တို့သည် လက္ခဏူပနိဇ္ဈာန် မည်၍ အနိစ္စစသည်နှင့်စပ်၍ သင်္ခါရသဘောကို ကပ်ရှုတတ်သည်၊ ဝိပဿနာ၏နိဇ္ဈာနကိစ္စသည် မဂ်ဖြင့်ပြီး၍ မဂ်သည် လက္ခဏူပနိဇ္ဈာန် သုညတစသည် သဘောရှိသော နိဗ္ဗာန်ကို ကပ်ရှုတတ်၍ ဖိုလ်သည်လည်း လက္ခဏူပနိဇ္ဈာန် မည်သည်၊ ဤသုတ်ဆိုင်ရာ၌ အာရမ္မဏူပနိဇ္ဈာန်ကို လိုအပ်သည်။</p> <h3>သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး</h3> <p>ကာယာနုပဿနာ သတိပဋ္ဌာန်သည် ရုပ်သက်သက် သုံးသပ်၍ ဝေဒနာ၊ စိတ္တတို့ကား နာမ်သက်သက်၊ ဓမ္မကား ရုပ်နာမ် ၂-ပါးလုံး သုံးသပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-331 <hr><br> သမ္မပ္ပဓာန်ဆိုင်ရာဖြစ်ပြီး အကုသိုလ်ဟူရာ၌-<br> ဥပ္ပန္န ၄-ပါးတွင် ဖြစ်ဆဲပစ္စုပ္ပန် သင်္ခတ တရားသည် ဝတ္တမာနုပ္ပန္န မည်၍ ဖြစ်ပြီး အတိတ်သင်္ခတ တရားသည် ဟုတွာ ပဂတုပ္ပန္န မည်သည်၊ အတိတ်ကံနှင့် အနာဂတ် အကျိုးဝိပါက်တရားကား ဩကာသကတုပန္န၊ ဥပါဒါနက္ခန္ဓာများ၌ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် ကိလေသာများမှာ ဘူမိလဒ္ဓုပ္ပန္န မည်ကြသည်။</p> <h3>မဂ်ပယ်ဥပ္ပန္န</h3> <p>ယင်း ၄-ပါးတွင် ကာလ ၃-ပါးလည်း မဟုတ်၊ အဘာဝပညတ်လည်း မဟုတ်သော ဘူမိလဒ္ဓုပ္ပန္နကိုသာ မဂ်ကပယ်သည်၊ မှန်၏။ အတိတ် ကိလေသာကား ချုပ်ပြီးဖြစ်၍ ပယ်ဖို့မလို၊ အနာဂတ် ကိလေသာလည်း အနာမရှိခင် ဆေးတင် မဖြစ်သလို မဖြစ်သေး၍ ပယ်ရန်မလို၊ ပစ္စုပ္ပန်ကိလေသာမှာလည်း ကိလေသာဖြစ်ဆဲ၊ မဂ် မဖြစ်နိုင်၊ စိတ်၂-မျိုး တပြိုင်နက် မဖြစ်ကောင်း၍ ပယ်မဖြစ်ပါ၊ ဖြစ်လာမည့်ကိလေသာများ မဖြစ်အောင် တားခြင်းကို (ဖြစ်ခွင့်မရခြင်းကို) မဂ်ကပယ်သတ်သည်ဟုဆိုလိုသည်။</p> <h3>တနည်း ဥပ္ပန္န ၄-ပါး</h3> <p>ဖြစ်ဆဲ ပစ္စုပ္ပန် သင်္ခတတရားသည် သမုဒါစာရုပ္ပန္န၊ အမှတ် ရတိုင်း ပေါ်လာနိုင်သည့် ကိလေသာမျိုးသည် အာရမ္မဏဓိဂ္ဂဟိတုပ္ပန္န၊ ဝိက္ခမ္ဘနပဟာန်ဖြင့် မပယ်ရသေးသည့် ကိလေသာသည် အဝိက္ခမ္ဘိတုပ္ပန္န၊ သမုစ္ဆေဒပဟာန်ဖြင့် မပယ်ရသေးသည့် ကိလေသာသည် အသမူဟတုပ္ပန္န မည်သည်၊ ယင်း ၄-မျိုးတွင် ၂-၃-၄-သည် အကြောင်းသင့်လျှင် ပေါ်လာနိုင်၍ ဘူမိလဒ္ဓုပ္ပန္နနှင့်တူရကား ယင်းနောက် ၃-မျိုးကိုသာ မဂ်ကပယ်သည်။</p> <h3>ဣန္ဒြေ ၅-ပါးစင်ကြယ်ကြောင်း</h3> <p>၃-ပါးစီ သဒ္ဓါနည်းသူ ရှောင်၊ သဒ္ဓါရှိသူမှီဝဲ၊ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ သုတ္တန်များ ဆင်ခြင်က သဒ္ဓါဣန္ဒြေစင်ကြယ်သည်၊ ပျင်းသူရှောင်၊ ဝီရိယ ရှိသူပေါင်း၊ ဝီရိယကျိုးဆင်ခြင်၊ ဝီရိယစင်ကြယ်သည်၊ မေ့တတ်သူရှောင်၊ သတိကောင်း သူပေါင်း၊ သတိအကျိုးဆင်ခြင်၊ သတိစင်ကြယ်သည်၊ စိတ်မခိုင်သူရှောင်၊ တည်ကြည် သူပေါင်း၊ ဈာန်ဝိမောက္ခတို့ကို ဆင်ခြင်၊ သမာဓိ စင်ကြယ်သည်။ ပညာမဲ့သူရှောင် ပညာရှိသူပေါင်း၊ သိမ်မွေ့နက်နဲသော ခန္ဓာစသည်ကို ဆင်ခြင်၊ ပညိန္ဒြေ စင်ကြယ်သည်။</p> <p>ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး သစ္စာ ၄-ပါး သိကြောင်း တရားအပေါင်းသည် ဗောဓိ မည်ရှိ တရားအစိတ်အစိတ်သည် ဗောဇ္ဈင်မည်သည်၊ အောက်မေ့ဆင်ခြင်မှုရှိခြင်း၊ သတိကင်း သူကိုရှောင်ခြင်းစသည်ဖြင့် သတိဖြစ်ကြောင်း ၄-ပါးရှိသည်။</p> <h3>ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၇-ပါး</h3> <p>တွင်းပြင်ဝတ္ထုများ သန့်ရှင်းစေခြင်းဟူသည် လက်သည်း ခြေသည်းရှည်ခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ် အပြစ်ဒေါသနှင့် ချွေးစသည် ရှိခြင်းများသည် အတွင်း မသန့်ရှင်းသည်မည်၍ သင်္ကန်း<br> <br>စာမျက်နှာ-332 <hr> ဆွေးမြေ့ ညစ်ပေခြင်း၊ ကျောင်းတွင်း အမှိုက်ရှိခြင်းများသည် ပြင်ပ မသန့်ရှင်းသည် မည်သည်၊ ယင်း အဖြစ်များ ကင်းအောင် သုတ်သင် ပြင်ဆင် ရမည်၊ သန့်ရှင်းရာ၌ စိတ်စေတသိက်များဖြစ်ရလျှင် ဉာဏ်လည်း သန့်ရှင်းတော့သည်။</p> <h3>ဣညီမျှစေခြင်း</h3> <p>သဒ္ဓါအားကောင်း၍ ကြွင်း ဝီရိယစသည်တို့ အားနည်းလျှင် ဆိုင်ရာကိစ္စ မပြုစွမ်းနိုင်၊ ဝက္ကလိမထေရ်ကား ပုံစံဖြစ်သည်၊ ဝီရိယလွန်ကဲ၍ သဒ္ဓါစသည် အားနည်းရာ၌လည်း အရှင်သောဏမထေရ်တို့လို ခရီးမတွင်ပါ၊ အထူးအဖြင့် သဒ္ဓါနှင့်ပညာ၊ သမာဓိနှင့် ဝီရိယ မျှရန်ဖြစ်သည်၊ သဒ္ဓါလွန်၍ ပညာနည်းလျှင် မသင့်ရာ၌ ကြည်ညိုတတ်၍ ပညာလွန်၍ သဒ္ဓါပါးလျှင်လည်း အကောက်ဘက်ဝင်ကာ ဆေးကြောင့် ဖြစ်သောရောဂါကို ကုရခက်သည်။ စိတ်ထားတတ်လျှင်ကုသိုလ် ရသည်၊ ဒါနစသည် ပြုဖို့မလိုဟု အတွေးချော်ကာ ငရဲပျော်ရသည်၊ သမာဓိကြီး၌ ဝီရိယနည်းလျှင် အပျင်းဓာတ် လွှမ်းမိုးသည်၊ ဝီရိယကြီး၍ သမာဓိ ချော်လျှင်ကား စိတ်လေလွှင့်ကာ ထိန်းမရတော့ပါ၊ ထို့ကြောင့် ၂-ပါးစုံညီမျှ သင့်သည်။</p> <p>တနည်း-သမာဓိထူထောင်သူအတွက် သဒ္ဓါအားကြီးမှ အပ္ပနာရ၍ ဝိပဿနာ ထူထောင်သူအတွက် ပညာအားကြီးမှ အရိယာဖြစ်နိုင်သည်၊ သတိကား နေရာအားလုံးမှာ အားကြီးရမည်၊ ဟင်းလျာအားလုံးမှာ ဆား၊ တိုင်းပြည်ရေးရာ ကိစ္စများမှာ ဝန်ကြီးချုပ် လိုအပ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <h3>ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၁၁-ပါး</h3> <p>ငရဲပြည်၌ ဒုက္ခခံစားရချိန်၊ တိရစ္ဆာန် ဘဝ ပိုက်ကွန်တွင်း အမိခံချိန်၊ သံချွန်ထိုးခံရပြီး လှည်းဆွဲရချိန်၊ ပြိတ္တာဘဝ ငတ်မွတ် နေရချိန်များ၌ အားမထုတ်နိုင်၊ ယခုအချိန်ကား အားထုတ်ရမည့်အချိန်ပဲ ငါ့ရှင်ဟု အပါယ်ဘေး ဆင်ခြင်သူအား ဝီရိယဖြစ်တော့သည်။</p> <p>လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါး လူပျင်းမရနိုင်ဟု ဝီရိယကျိုးမြင်သူဘုရားစစွာ အရိယာတို့ သွားလမ်းကို လူပျင်းမသွားနိုင်ဟု သွားလမ်းကို ဆင်ခြင်သူများအား ဝီရိယဖြစ်နိုင်သည်၊ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ အလှူဒကာများသည် သင်နှင့် ဘာမျှ မတော်စပ် မပတ်သက် ကောင်းကျိုးရည်၍သာ လှူကြသည်၊ ဤပစ္စည်းများ သုံးဆောင်ပြီး ကိုယ်ချမ်းသာအောင် နေဖို့ ဘုရားရှင် ခွင့်ပြုသည်မဟုတ်၊ သုံးဆောင်ပြီး ရဟန်းတရား အားထုတ်၊ ဝဋ်မလွတ်မည်ဟုသာ ရည်ပြီး ခွင့်ပြုခဲ့သည်၊ ပျင်းနေလျှင် ဆွမ်းကို လေးစားသည် မမည်ဟု ဆွမ်း၌ လေးစားသင့်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်။</p> <h3>မဟာမိတ္တထေရ်ဝတ္ထု၊ ပုံပြုဖွယ်ရာ</h3> <p>ကဿကလိုဏ်မှာနေသော အရှင်အား ဆွမ်းခံရာ ဒကာမကြီးတစ်ဦးက သားပမာပြုစုသည်၊ တောသွားခါနီးတချိန် “ဘယ်နေရာမှာ ဆန်ဟောင်း နို့ထောပတ်များရှိသည်၊ သင့် မောင် အယျမိတ္တကြွလာလျှင် ဆွမ်းချက်<br> <br>စာမျက်နှာ-333 <hr> ပြီး ထောပတ်များပါလှူ၊ သမီးလည်းစား၊ မေမေတော့ မနေ့ကထမင်းကြမ်း ပုံးရည်နှင့် ဆမ်းစားလိုက်ပြီ” နေ့ထမင်း ဘာစားမည်လဲ မေမေ၊ သမီးကမေးရာ “ဟင်းရွက် ထည့်၍ ဆန်ကွဲယာဂုကျိုထား” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p>သင်္ကန်းရုံပြီး သပိတ်ထုတ်စဉ် ထိုအမှာစကား အရှင်မြတ်ကြား၍ “ဒကာမကြီးမှာ ပုံးရည်နှင့် ထမင်းကြမ်းစားကာ နေ့လယ်စာကိုမူ ဟင်းရွက် ယာဂုကျို သောက်ရမည် ဆိုပါကလား၊ သင့်ဖို့တော့ ဆန်ဟောင်းစသည် လှူဖို့မှာနေသည်၊ သင့်ကိုမှီ၍ လယ် ယာစသည်ကို ဒကာမကြီး မတောင့်တ၊ ချမ်းသာ ၃-မျိုး တောင့်တ၍သာ လှူသည်၊ ဒကာမကြီးတောင့်တချက် သင်ပေးနိုင်ပါမည်လား၊ သင်မပေးနိုင်၊ သို့ရကား ရာဂစသည် ရှိနေသောသင်သည် ဒကာမကြီးဆွမ်းကို မခံယူထိုက်” ဤသို့ မိမိကိုယ်ကိုယ် ဆုံးမလျက် သပိတ်ကို အိပ်၌ထည့် နားပတ်ကွင်းဖြုတ်ကာ နောက်ကြောင်းပြန်ပြီး လိုဏ်တွင်းဝင်သည်၊ သပိတ်သင်္ကန်းသိမ်းဆည်းပြီး “အရဟတ္တဖိုလ်မရောက်လျှင် မတွက်တော့” ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ ထိုင်အားထုတ်သည်။</p> <p>သတိမက္ခာ ကြာမြင့်စွာနေလာသော အရှင်မြတ်သည် ရှုပွားလိုက်လျှင်ပင် နံနက်ပိုင်းအတွင်း အရဟတ္တဖိုလ်ရကာ ကြာပန်းပွင့်သည့် ပမာ ရွှင်ပြုံးစွာ ထွက်ခဲ့သည်၊ လိုဏ် တံခါးစောင့်နတ်ကလည်း နမော တေ ပုရိသာ ဇည ဥဒါန်းကျူးပြီး “အရှင်ဘုရား တို့လို ရဟန္တာသခင်များအား ဆွမ်းလှူရမှ အဖွားကြီး ဒုက္ခကင်းမှာပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်လည်း တံခါးဖွင့်ကြည့် အချိန်ရှိသေးကြောင်းသိ၍ သပိတ် သင်္ကန်းယူကာ ဆွမ်းခံဝင်သည်၊ ဆွမ်းစီစဉ်ပြီး၍ အရှင်မြတ်အလာ မျှော်နေသော သမီးငယ်သည် ကြွလာလာချင်း လှူဒါန်းပြီး ထန်းသီးမှည့်ပမာ ဝင်းဝါတင့်တယ်လှသော အရှင်မြတ်၏ အဆင်းကို ရပ်ကြည်ညိုသည်။</p> <p>တောမှပြန်လာသောမီခင်အား သမီးငယ်က အကြောင်းစုံပြောပြရာ “ငါ့သားရဲ့ ရဟန်းကိစ္စ ယနေ့ပြီးပြီ၊ သမီးမောင်တော် သာသနာမှာ မပျင်းတော့ပြီ” ဟု ပြောပြ လိုက်သည်။</p> <h3>ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင် တိဿထေရ်</h3> <p>မဟာဂါမရွာသား ထင်းထမ်းယောက်ျား ဒါရုဘဏ္ဍက မဟာတိဿသည် ဇနီးကို “သူဆင်းရဲအလှူ အကျိုးများကြောင်း ဘုရားဟောသည်။ အမြဲမလှူနိုင်သော ငါတို့ဟာ ၁၅-ရက်တစ်ကြိမ်တော့ လှူသင့်သည်၊ နောက်ရလာလျှင်လဲ စာရေးတန်ဆွမ်းလှူ ကြတာပေါ့” ဟု ပြောဆိုပြီးနောက်နေ့ရသလို ဆွမ်းလှူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-334 <hr> သံဃာများ ပစ္စည်း ၄-ပါးချမ်းသာချိန်ဖြစ်၍ အလှူခံပြီး-“ဆွမ်းကြမ်း’ ဟုဆိုကာ အလှူရှင်များမြင်စဉ်ပင် သာမဏေငယ်များက သွန်ပစ်သည်၊ ထိုအကြောင်း ဇနီးက လင်အား ပြောပြ၏၊ သွန်ပစ်ရမည်လောဟုကား စိတ်မဆင်းရဲပါ၊ “ငါတို့က ဆင်းရဲတော့ အရှင်မြတ်များအား အစားကောင်း မလှူနိုင်၊ အရှင်မြတ်များ စိတ်ကြိုက် ဘယ်နှယ်လုပ်၍ တတ်နိုင်ပါ့မလဲ” ဟု လင်က ပြောဆိုလျှင် “သားသမီးရှိနေမှတော့ သူဆင်းရဲမမည်ပါ၊ ရှင့်သမီးကို တအိမ်မှာထား ၁၂ကျပ်ယူပြီး နွားမတကောင်ဝယ်၊ နို့ဆွမ်းလှူရလျှင် အရှင်မြတ်များ စိတ်တိုင်းကျပါလိမ့်မည်” ဟု မယားက ပြန်ပြောသည်။</p> <p>ထိုအစီအစဉ်အတိုင်းပြုရာ သူဆင်းရဲတို့၏ ဘုန်းကံကြောင့် နွားမသည် ညနံနက် နို့ ၆-အိုးရသဖြင့် စာရေးတန်နို့ ဆွမ်းကို ထောပတ်ဆန်းကာလှူရ၏၊ ဘုန်းကံရှိသူများ အလှူခံကြသည်၊ “သမီးအတွက် ငါတို့အရှက်မကွဲရ၊ အရှင်မြတ်များ သုံးဆောင်ဖို့ လည်းရပြီး ငါမပြန်မီ ဤဝတ်မပျက်စေနှင့်၊ သမီးကိုပြန်နှုတ်ဖို့ ငါအလုပ်သွားမည်” ဟု ဇနီးမှာထား အရပ်တစ်ပါး အလုပ်သွားမည်။</p> <p>ကြံညှစ်လုပ်ငန်း ၆-လလုပ်၊ ၁၂-ကျပ်ရသော် ပြန်လာသည်၊ ပိဏ္ဍပတ် ဓူတင်ဆောင် အရှင်တိဿလည်း သူ့နေရာမှ ထိုမဟာ ဂါမရွာသို့ ဘုရားဖူးကြွလာရာ သူဆင်းရဲ ဥပါသကာသည် ခပ်လှမ်းလှမ်းမှမြင်ပြီး “ဤအရှင်နှင့်အတူ တရားနာယင်းသွားမည်၊ သီလဝန္တပုဂ္ဂိုလ်မျိုး အမြဲတွေ့ဖို့မလွယ်”ဟု ကြံကာ အမှီလိုက်သည်၊ “ဆွမ်းချိန်ရောက်လျှင် ငါ့မှာ ဆွမ်းထုပ်မပါ၊ ရိက္ခာသာပါသည်၊ ရွာရောက်လျှင် ဆွမ်းဝယ်ကပ်မည်” ဟု ကြံလိုက်သည်။</p> <p>သူဆင်းရဲတိဿ လှူမည့်စိတ်ဖြစ်စဉ် ယောက်ျားတစ်ဦး ထမင်းတထုပ်ယူရောက်လာသည်၊ ၁-ကျပ်ပေး၍ဝယ်ရာ “တမတ်မျှမတန် ၁-ကျပ်ပေးသည်၊ အကြောင်းရှိရမည်” ဟု ထမင်းထုပ်ရှင်ကြံပြီး ၁-ကျပ်နှင့် မရောင်းနိုင်ဟု ပြန်ပြောရာ ၂-ကျပ်၊ ၃-ကျပ်၊ စသည်ဖြင့် ၁၂-ကျပ်အထိ သူဆင်းရဲတိဿ‌ ပေးဝယ်သည်။</p> <p>ငွေလက်ကျန် ရှိဦးမည်ကြံပြီး ၁၂-ကျပ်နှင့်လည်း မရောင်းနိုင်ဟု ထမင်းထုပ်ရှင်က ပြောရာ တိဿက “ကျွန်တော်မှာ ငွေရှိလျှင် ပေးမှာပါ၊ ကျွန်ုပ်ဖို့လည်း မဟုတ်ပါ၊ သစ်ပင်ရင်း သီတင်းသုံးနေသည့် အရှင်မြတ်အတွက်ပါ၊ သင့်ကုသိုလ်လည်း ဖြစ်ပါစေ၊ ၁၂-ကျပ်နှင့်ပင် ထိုထမင်းထုပ်ပေးပါ” ဆိုမှ ရယူ၍ လှူသည်။</p> <p>လှူ၍ ဆွမ်းထုပ်တဝက်ကျိုးလျှင် အရှင်မြတ်က သပိတ်ကိုပိတ်ရာ “တစ်ဦးတွက် ထမင်း တပည့်တော် မစားတော့ပါ၊ အရှင်ဘုရားတို့အတွက် ရှာခဲ့ရပါသည်၊ တပည့်တော်အား သနားသဖြင့် အလှူခံတော်မူကြပါ”ဟု လျှောက်ထားမှ အားလုံး အလှူခံ<br> <br>စာမျက်နှာ-335 <hr> ဘုဉ်းပေးသည်၊ အရှင်မြတ်အမေးအရ ထမင်းမစားကြောင်းနှင့်တကွ အလုပ်သွား အလုပ်ပြန် အစီအစဉ်အားလုံး လျှောက်တင်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် ထိတ်လန့်လျက် “ဤဆွမ်းစားသောငါသည် အခက်ဆုံးပြုနိုင်သော ဆွမ်းဒကာ၏ ကျေးဇူးသိသင့်သည်၊ သင့်တဲ့နေရာမှာ အရေ အသား အသွေး ခြောက်ပေစေ၊ အရဟတ္တဖိုလ်မရလျှင် မထဟု ကြံကာ ကျောင်းသွား အာဂန္တုက ဝတ်ပြုပြီး မူလကမ္မဋ္ဌာန်းကိုပင် အားထုတ်တော့သည်၊ ထိုည အရောင်အလင်းကိုမျှ မဖြစ်စေနိုင်။</p> <p>နောက်နေ့မှစ၍ ဆွမ်းခံကိုပင် မသွားတော့ပဲ အားထုတ်ရာ ၇-ရက်မြောက်၌ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ ငါ့ကိုယ် ပင်ပန်းလှပြီ၊ ငါ့အသက် ဆက်တည် မတည် ဆင်ခြင်ရာ မတည်တော့မည်ကို သိ၍ အိပ်ရာနေရာသိမ်းဆည်း သပိတ် သင်္ကန်းယူကာ ကျောင်းတိုက်အလယ် စည်တီး၍ သံဃာစုဝေးစေသည်။</p> <p>သံဃာအစည်းအဝေးတွင် မည်သူက မည်သည့်အတွက် စီစဉ်သနည်း”ဟု သံဃာ့ထေရ်က မေးရာ အရှင်တိဿက “တပည့်တော်ပါ၊ ကိစ္စထူး မရှိပါ၊ မဂ်ဖိုလ်အရာ ယုံမှားသူများမေးရန် အတွက်ပါ”ဟု လျှောက်သည်၊ သံဃာ့ထေရ်က “ယုံမှား မရှိကြပါ၊ သင်အရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်းကို ပြောပါ”ဟု မိန့်သဖြင့် လမ်းခရီး၌ ထင်းထမ်း မဟာတိဿနှင့် အတူလာကြရာ ဆွမ်းချိန်၌ ထမင်းတထုပ် ငွေ ၁၂-ကျပ်ပေးဝယ် ကပ်လှူခဲ့ပုံ၊ ယင်းငွေကား သမီးရွေးဖို့သာ ဖြစ်ပုံ၊ သမီးကို ၁၂-ကျပ်နှင့်အပ်ကာ နွားမ ဝယ်၍ သံဃာအား နို့ဆွမ်းလှူ ရပုံ၊ ၆-လလုပ်မှ ၁၂-ကျပ်ရပုံ၊ ထိုဆွမ်းကို လေးစား၍ တရားအားထုတ်သဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရပုံများကို အရှင်တိဿက လျှောက်ထားသည်၊ ထိုနေရာရောက်လာသမျှ ပရိသတ် ၄-ပါးလုံး ကောင်းချီးပေးကြသည်။</p> <p>အရှင်တိဿသည် သံဃာ့အလယ်ထိုင် လျောက်ထားယင်း “ငါ့စံကျောင်းသည် ဆွမ်းဒကာ မဟာတိ၏ လက်နှင့်ထိမှ လှုပ်ပါစေ”ဟု ဓိဋ္ဌာန်ကာ အနုပါဒိသေသ နိဗ္ဗာန် ဝင်စံချုပ်ငြိမ်းသည်။ “မထေရ်တစ်ပါး နိဗ္ဗူစံသည်”ဟု ကာကဝဏ္ဏတိဿမင်းကြီးကြား၍ ကျောင်းလာကာ စံကျောင်းပြင်ဆင်ပြီး အလောင်းတော်တင်ထားသည်၊ သင်္ဂြိုဟ်မည့်နေရာ ပို့ဖို့ မြှောက်ချီရာ လှုပ်မရပေ၊ မင်းကြီးလျှောက်ချက်အရ သံဃာက အရှင်တိဿ၏ ဓိဋ္ဌာန်ချက်ကို မိန့်ကြားကြသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် သူဆင်းရဲ ဥပါသကာကို ခေါ်စေပြီး “နောက် ၇-ရက်က ခရီး သွားရဟန်းအား သင်ဆွမ်းထုပ်လှူဖူးသလော” မေးရာ “မှန်ပါ”ဝန်ခံပြီး မေးသမျှ အကြောင်းစုံ ပြန်လျှောက်သည်၊ မင်းကြီးက ယင်းဥပါသကာကို မထေရ်စံကျောင်း နေရာလွှတ်ပြီး “ထိုမထေရ်ကို သိမ်းပါ၊ သင့်ကိုယ်တော်လော၊ တခြားကိုယ်တော် လော”ဟု မိန့်သဖြင့် ကန့်လန့်ကာ မကြည့်ရာ မျက်နှာမြင်လျှင် မှတ်မိ၍ “ကျွန်ုပ်အရှင်ပါ”ဟု လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-336 <hr> ထိုအခါ မင်းကြီးသည် သူဆင်းရဲ ဥပါသကာကို အဖိုးတန် တန်ဆာဝတ်ဆင်စေပြီး စံကျောင်းတော်ကို မြှောက်ချီခိုင်းရာ ဥပါသကာသည် မထေရ်ခြေတော်များကို ရှိခိုး၍ လက် ၂-ဘက်ဖြင့်မြှောက်၍ ထိပ်ပေါ်တင်သောခဏ စံကျောင်း(ခေါင်း)တော်သည် ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ ထင်းပုံထက်တည်ပြီး ၄-ထောင့်တို့မှ အလိုလို မီးလျှံများတက်ကာ လောင်ကျွမ်းကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်၏ အရိယာဥစ္စာ ၇-ဖြာအမွေကို ခံယူနိုင်မှုကား အဆင့်မြင့်သည်ဖြစ်ရာ ပျင်းသူ မယူနိုင်၊ အကျင့်ပျက်သားကို မိဘများက သားအရာမှ ပယ်ကြ၊ အမွေဖြတ် ခံရသကဲ့သို့ ဝီရိယရှိမှ အရိယာဥစ္စာအမွေ ရသည်၊ ဤသို့ အမွေခံမြတ်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်။</p> <p>သန္ဓေတည်ချိန်၊ ဖွားချိန်၊ နောက်ဆုံး နိဗ္ဗူ၊ စံချိန်များမှာ လောကဓာတ်တသောင်း လှုပ်ရအောင်မြတ်သော ဘုရားသာသနာမှာနေလျှင် ပျင်းနေ၍မဖြစ်ဟု ဆရာဘုရား၏ မြတ်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်၊ မဟာသမ္မတမင်းမျိုး သုဒ္ဓေါဒနမင်းမြေး ရာဟုလညီ ဘုရားသားဖြစ်သော သင်အား ပျင်းမဖြစ်ဟု ဇာတ်မြတ်ပုံ၊ သာရိပုတ္တရာ စသော သာဝကများ ဝီရိယဖြင့်သာ မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်ဟု သီတင်းသုံးဖော်တို့မြတ်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်။</p> <h3>သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၁၁-ပါး</h3> <p>တွင်းပြင်ဝတ္တု သန့်ရှင်းအောင်ပြုခြင်း၊ ဣန္ဒြေ မျှညီစေခြင်းစသော အကြောင်းများတည်း၊ အခါအားလျော်စွာ ရွှင်လန်းစေခြင်းဟူသည် ပညာအလုပ် အားနည်းခြင်း ငြိမ်းချမ်းမှု ချမ်းသာမရခြင်းများကြောင့် စိတ်သာယာမှုနည်းချိန်တွင် သံဝေဂဝတ္တု ၈-ပါးဆင်ခြင်၍ ထိတ်လန့်စေခြင်း ရတနာ ၃-ပါးဂုဏ် အောက်မေ့၍ ကြည်ညိုစေခြင်းတည်း။</p> <h3>သံဝေဂဝတ္ထု ၈-ပါး</h3> <p>ဇာတိ ဇရာ ဗျာဓိ မရဏ ၄-ပါး အပါယ်ဘေးဝဋ် ပြစ်ကြောင့်ဖြစ်သော အတိတ်ဆင်းရဲ အနာဂတ်ဆင်းရဲ အာဟာရရှာရမှု အကြောင်းရှိသော ပစ္စုပ္ပန် ဆင်းရဲတို့တည်း။</p> <h3>ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၅-ပါး</h3> <p>သတ္တဝါများ၌ သင်္ခါရ၌ နှလုံးသွင်း မှန်ခြင်း၊ အစွဲသန်သူကို ရှောင်ခြင်း၊ နှလုံးသွင်းမှန်သူကို မှီဝဲခြင်း ဥပေက္ခာဖြစ်ဖို့သာ နှလုံးသွင်းခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။</p> <h3>သတ္တဝါများ၌ နှလုံးသွင်းမှန်ကြောင်း ၂-ပါး</h3> <p>မောင်လှဖြစ်စေ၊ မောင်မြဖြစ်စေ၊ မိမိကံဖြင့်လာ မိမိကံဖြင့်ပင် သွားရပေမည်၊ သင်မည်သူကို မြတ်နိုးနေရသနည်း ဟု ကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဖြစ်ပုံကို ဆင်ခြင်ခြင်း၊ ပရမတ္ထအားဖြင့် သတ္တဝါပင်မရှိ မြတ်နိုး စွဲလမ်းဖို့မလိုဟု သတ္တဝါမဟုတ်ပုံ ဆင်ခြင်ခြင်းတို့ကြောင့် နှလုံးသွင်းမှန်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-337 </p><hr> <h3>သင်္ခါရ၌ နှလုံးသွင်းမှန်ကြောင်း ၂-ပါး</h3> <p>ဤသင်္ကန်းသည် တဖြေးဖြေး ဖောက်ပြန်ဆွေးမြေ့ ကာ ခြေသုတ်ပဝါဖြစ်ပြီး တောင်ဝှေးဖြင့် ကော်ပစ်ရမည်၊ သင်တကယ် ပိုင်က ဤသို့ဖြစ်ခွင့် မပေးရာဟု မပိုင်ပုံဆင်ခြင်ခြင်း၊ ဤသင်္ကန်းကား ကြာရှည်မသုံးရ တခဏမျှသာဟု အခိုက်အတန့်သာဖြစ်ပုံ ဆင်ခြင်ခြင်းတို့ကြောင့် နှလုံးသွင်းမှန်ရသည်။</p> <h3>သတ္တဝါသင်္ခါရ၌ အစွဲသန်သူကိုရှောင်ခြင်း</h3> <p>ရဟန်းရှင်လူ မည်သူမဆို မိမိသား သမီး တပည့် စသည်များကို မြတ်နိုးကြသည်၊ ကိုယ်တိုင်ဆံရိတ် သင်္ကန်းလျှော်ပေးကြသည်၊ တခဏမျှ မမြင်လျှင် ရှင်စန္ဒ ဘယ်မှာလဲ စသည်ဖြင့် ရှာကြသည်၊ တစ်ပါးသူ့က အလုပ်ခေါ်ခိုင်းလျှင် ငါ့ကိစ္စကိုမျှ ငါတို့မခိုင်း”ဟု ဆိုကာ ခွင့်မပြုခြင်းသည် သတ္တဝါ၌ အစွဲသန်သူမည်သည်။</p> <p>သင်္ကန်းသပိတ် စသည်များကို သူတစ်ပါး အကိုင်မခံ ခဏငှားလျှင် “ဟောင်းမည် စိုး၍ ငါတို့သော်မှ မသုံးရက်”ဆိုခြင်းကား သင်္ခါရ၌ အစွဲသန်သူမည်သည် သတ္တဝါ သင်္ခါရ ၂-ပါးလုံးတို့၌ နှလုံးသွင်းမှုမှန်သင့်သည်။</p> <h3>မဂ္ဂင် ၈-ပါး</h3> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် မိမိ ဆန့်ကျင်ဘက် အခြား ကိလေသာများနှင့်အတူ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကိုပယ်ခြင်း၊ နိဗ္ဗာန်ကိုအာရုံပြုခြင်း၊ မောဟကိုဖျက်ဆီးကာ မတွေမဝေယှဉ်ဖက် တရားများကိုမြင်ခြင်းဟု ၃-ကိစ္စရှိသလို သမ္မာသင်္ကပ္ပ စသည်တို့လည်း ၃-ကိစ္စစီ ရှိကြသည်။</p> <h3>၁၉-ကာယဂတာသတိဝဂ်</h3> <p>မည်သူမဆို မဟာသမုဒ္ဒရာကို (အာပေါကသိုဏ်းစီးဖြန်းသော ဘာဝနာစိတ် ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်စိတ်) စိတ်ဖြင့် အနှံ့ ရှူနိုင်လျှင် သမုဒ္ဒရာ စီးဝင်သော မြစ်ငယ်ဟူသမျှတို့သည် ထိုသူ၏စိတ်တွင်းဝင်ပြီး ဖြစ်ကုန်သလို မည်သူမဆို ဆံ အစရှိသော ရုပ်အပေါင်း၌ ဖြစ်သော ကာယဂတာ သတိကို ပွားများလေ့လာနိုင်လျှင်(ဝိပဿနာဉာဏ် မနောမယိဒ္ဓိဉာဏ်၊ အဘိဉာဉ် ၆-ပါးအားဖြင့်) ဝိဇ္ဇာ ၈-ပါးအဖို့အစုပါ ကုသိုလ်အားလုံး ထိုသူ၏စိတ်တွင်း ဝင်ပြီး ဖြစ်ကုန်သည်။</p> <p>ကာယဂတာသတိ တရားတစ်ခုကို ပွားများလေ့လာလျှင် ကြီးစွာသော ထိတ်လန့်ခြင်း (ဝိပဿနာဉာဏ် မဂ်ဉာဏ်) သံဝေဂဉာဏ်အလို့ငှာ (ဖိုလ်ဉာဏ် ၄-ပါး) အကျိုးကို ရရှိခြင်းငှာ၊ ယောဂ ၄-ပါးကုန်ရာ (နိဗ္ဗာန်)သို့ ရောက်ခြင်းငှာ၊ သတိ သမ္ပဇဉ်အလို့ငှာ၊ ဉာဏ်အမြင် (ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်)ကို ရခြင်းငှာ၊ မျက်မှောက်ဘဝ ချမ်းသာစွာနေရခြင်းငှာ၊ ဝိဇ္ဇာ(မဂ်ဉာဏ်) ဝိမုတ္တိ (မဂ်နှင့်ယှဉ်သော တရား) အရဟတ္တဖိုလ်တို့ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်းငှာ ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-338 <hr> နာမကာယ ရူပကာယ ငြိမ်းအေးစိတ်လည်း ငြိမ်းအေးသည်၊ ကြံစည်သုံးသပ်ခြင်း၊ ဝိတက် ဝိစာရတို့လည်း ငြိမ်းအေးကုန်သည်၊ ဝိဇ္ဇာအဖို့ အစုပါ တရားများလည်း ပွားများပြည့်စုံသည်၊ မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်များမဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးအကုသိုလ်များ ဆုတ်ယုတ်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ် တရားများဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီး ကုသိုလ်များ တိုးပွားကုန်သည်။</p> <p>အဝိဇ္ဇာကင်းပျောက်၍ ဝိဇ္ဇာဉာဏ် ရောက်လာသည်၊ ၉-မျိုးသော ထောင်လွှားမှု အသ္မိမာန၊ အနုသယ ကိလေသာ ၇-မျိုး၊ သံယောဇဉ် ၁၀-မျိုးတို့ ကင်းပျောက်သည်၊ ပညာဖြင့် ထွင်းဖောက်သိမြင်ခြင်းသို့ ရောက်နိုင်သည်။ အကြောင်းကင်းသော ပရိနိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်သည်။</p> <p>များစွာသော ဓာတ်အမျိုးမျိုးတို့ကို ထိုးထွင်း၍ သိနိုင်သည်၊ များစွာသော ဓာတ်တို့ကို (ဤဓာတ်လွန်လျှင် ဤအကျိုးဟု)ခွဲခြမ်း၍ သိနိုင်သည်၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်စသော ၄-ပါးကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်သည်။</p> <p>ပညာရနိုင် တိုးပွားပြန့်ပြောနိုင်သည်၊ မြတ်သောပညာ၊ ကြီးကျယ်သော ပညာ၊ ပြန့်ပြောသောပညာ၊ နက်နဲသောပညာ၊ မယှဉ်သာသောပညာ၊ မြေကြီးအထုနှင့် တူသော ပညာ၊ များသော လျင်သော ပေါ့ပါးသော၊ ရွှင်သော၊ မြန်သော၊ ထက်သော၊ ဖောက်ခွဲနိုင်သော ပညာဖြစ်နိုင်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၂၀-အမတဝဂ်</h3> <p>ကာယဂတာသတိကို မသုံးဆောင်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မသုံးဆောင်ရသည် မည်ကုန်သည်၊ ကာယဂတာသတိကို သုံးဆောင်သူများသာ အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို သုံးဆောင်ရသည် မည်ကုန်သည်၊ ကာယဂတာသတိကို မသုံးဆောင်အပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မသုံးဆောင်အပ်သည် မည်၏၊ သုံးဆောင်အပ်သူများသာ သုံးဆောင် အပ်သည်မည်သည်။</p> <p>ကာယဂတာသတိကို ဆုတ်ယုတ်စေ၊ ချွတ်ယွင်းစေ၊ ပျောက်ပျက်စေအပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို ဆုတ်ယုတ်စေ၊ ချွတ်ယွင်းစေ၊ ပျောက်ပျက်စေအပ်သူများ မည်သည်၊ မပျောက်ပျက်စေအပ်သူများသာ မပျောက်ပျက်စေအပ်သည်မည်သည်။</p> <p>ကာယဂတာသတိကို မေ့လျော့၍ မမှီဝဲအပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မေ့လျော့၍ မမှီဝဲအပ်သည်မည်သည်၊ မမေ့မလျော့မှီဝဲအပ်သူများသာ မှီဝဲအပ်သည် မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-339 <hr> ကာယဂတာသတိကို မပွားများ မလေ့လာအပ် ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် ပိုင်းခြား၍မသိ အပ်၊ မျက်မှောက်မပြုအပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်မပြုအပ်သည်မည်သည်၊ မျက်မှောက်ပြုအပ်သူတို့များသာ အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုအပ်သည် မည်သည်ဟု ဟောတော်မူ၏။<br> ဧကနိပါတ်ပြီး၏။</p> <h3>ဒုကနိပါတ် ပဌမသုတ် ၅၀၊၁၊ကမ္မကရဏဝဂ် ၁-ဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>လောကပြစ်... တမလွန်ပြစ်ဟု ပြစ်မှု ၂-မျိုးကို ဘုရားရှင်သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန့်၌ သီတင်းသုံးစဉ် သံဃာများအား ဟောတော်မူသည်။</p> <p>လောကပြစ်ဟူသည် ခိုးသူကိုဖမ်း၍ မင်းများက နှင်တံကြိမ်လုံး တုတ်တိုတို့ဖြင့် ရိုက်နှက်စေခြင်း၊ လက်၊ ခြေ ၂-မျိုးလုံး၊ နား၊ နှာခေါင်း ၂-မျိုးလုံးတို့ကို ဖြတ်စေခြင်း၊ ဦးထိပ်ဖောက်ခွဲ၊ သံတွေခဲထည့်၍ ဦးနှောက်ဆူပွက်အောင် ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ အထက်ပိုင်း အရေကိုခွာကာ ဦးပြည်းခေါင်းကို ခရုသင်းအဆင်းဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ ပါးစပ်တွင်း မီးထွန်းကာ နေလကို ငုံထားသော ရာဟုခံတွင်းပမာ ဖြစ်အောင်ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ တကိုယ်လုံး အဝတ်ပတ် ဆီလောင်းမီးရှို့လျက် မီးပန်းကုံးပမာ ဖြစ်အောင်ညှဉ်းဲဆဲစေခြင်း၊ လက်ကို အဝတ်ပတ် ဆီလောင်း မီးရှို့လျက် လက်ဆီမီးတိုင်ပမာဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ လည်ပင်းမှစ၍ အရေခွာ ခြေမျက်စိမှာပုံပြီး လူကိုလွန်ကြိုးနှင့်ဆွဲ၊ အရေ နင်းမိတိုင်း လဲအောင်ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ လည်ပင်းမှစ၍ အထက်ပိုင်းအရေကို ခွာ၍ ခါးပေါ်မှာထား၊ ခါးမှစ၍ အရေကိုခွာ၊ ခြေမျက်စိမှာထား၊ အထက်ပိုင်းအနေဖြင့် အောက်ပိုင်းကိုယ်ကို လျော်တေ အဝတ်ပမာဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ တံတောင် ၂-ဘက်၊ ဒူး ၂-ဘက်တို့၌ သံဆူးကြိုးခတ်၍ သံချွန်၌စိုက်ကာ မြေမှာတည်စေပြီး သားကောင်ဖုတ်သည့်ပမာ ပတ်လည်မှ မီးရှို့ ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ ၂-ဘက်သွား သံချိတ်ဖြင့် အရေ အကြော အသားတို့ကို ခွာကာ ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ ကျပ်ပြားမျှအရေ၊ အကြော အသားတုံးများရအောင် တကိုယ်လုံးကို ပဲကွပ်ဖြင့် ခုတ်ရွေညှဉ်းဆဲခြင်း၊ တကိုယ်လုံး တုတ်တို့ဖြင့် ရိုက်နှက် ဆပ်ပြာရေပက်ကာ ဆပ်သွားသီးဖြင့်တိုက်၍ အသားစသည် အရည်ပျော်ပြီး အရိုးချည့် ကျန်အောင် ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ မြေ၌ စောင်းအိပ်စေ၍ နားတဘက်မှ တဘက်ပေါက်အောင် သံတံကျင်လျှိုကာ ခြေမှကိုင်၍ တံခါးကျင်ပမာ လှည့်လျက်ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ တင်းပုတ်တို့ဖြင့် အရိုးကို ထုရိုက်၍ အသားချည်ရသောအခါ ဆံပင်ဖြင့်ချည်နှောင်ပြီး ကောက်ရိုးထုံးပမာဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ ဆူသောဆီပူဖြင့် လောင်းခြင်း၊ အစာငတ်၍ ဆာသောခွေးတို့ကို ကိုက်စားစေခြင်း၊ အရှင်လတ်လတ် သံတံကျင်လျှိုစေခြင်း၊ သန်လျက်ဖြင့် ခေါင်းဖြတ်စေခြင်းတို့ကို ပြုစေရာ မြင်သူများသည် မကောင်းမှုပြု၍ ခံကြရသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-340 <hr> ဟု ဆင်ခြင်ပြီး မျက်မှောက်လောကပြစ်ကို ကြောက်၍ သူတစ်ပါးပစ္စည်းမယူ၊ ရှောင်ကြသည်၊ ဤကား မျက်မှောက်ပြစ်တည်း။</p> <h3>တမလွန်ပြစ်ဟူသည်</h3> <p>ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခုသည် တမလွန်ဘဝ၌ ဆင်းရဲယုတ်ညံ့သည်၊ ယင်းပြစ်မှုများ ငါပြုလျှင်လည်း သေလျှင် ငရဲရောက်ရမည်သာဟု အချို့လူများဆင်ခြင်ပြီး တမလွန်ဘေးကို ကြောက်သည်ဖြစ်၍ ပြစ်မှု ၃-ခုကို ပယ်စွန့်ကာ ကောင်းမှုများကို ဖြစ်စေသည်၊ မိမိကိုယ်ကို စင်ကြယ်စွာ စောင့်ရှောက်၏၊ ဤကား တမလွန်ပြစ်တည်း။</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ မျက်မှောက်ပစ်၊ တမလွန်ပြစ်ကို ကြောက်ကုန်အံ့၊ အပြစ် ကြောက်သူ ဘေးမြင်သူ ဖြစ်ကုန်အံ့ဟု ကျင့်ကြ၊ သို့မှသာ အပြစ်ကင်းသော အကျိုး ပုံသေရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခု</h3> <p>သူ့အသက် သတ်ခြင်းစသော ကာယကံ ၃-ပါး၊ ဝစီကံ ၄-ပါး၊ မနောကံ ၃-ပါး အကုသိုလ် ကမ္မပထ ၁၀-ပါးဖြစ်သည်၊ အပြန်ဖြစ်သော သူ့အသက်မသတ်စသော ကုသိုလ်ကမ္မပထ ၁၀-ပါးသည် ကောင်းမှုကံများ ဖြစ်သည်။</p> <h3>မိမိကိုယ်ကို စင်ကြယ်စွာစောင့်ရှောက်၏</h3> <p>စင်ကြယ်မှု ၂-မျိုးရှိရာ သရဏဂုံ၊ ၅-ပါး သီလ၊ ၁၀-ပါးသီလ၊ စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလ၊ ပဌမဈာန်စသည် ဈာန် ၉-ပါး၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှစ၍ အရဟတ္တမဂ်အထိ ပရိယာယ်စင်ကြယ်မှုဖြစ်၍ အရဟတ္တဖိုလ်တည်မှ မုချစင်ကြယ်မှုဖြစ်ကာ မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်နိုင်သည်။</p> <h3>ရဟန္တာနှင့် မကောင်းကျိုး</h3> <p>ရဟန္တာမဖြစ်မီ ပြုထားသမျှ အကုသိုလ်ကံသည် ဤ နောက်ဆုံးဘဝ၌ အကျိုးပေးသည်၊ တမလွန်ကား (ခန္ဓာမရပြီဖြစ်၍) ကောင်းကျိုး မကောင်းကျိုး မရှိတော့ပါ။</p> <h3>၂ ပဓာနသုတ်</h3> <p>လုပ်နိုင်ခဲသောအလုပ် ၂-မျိုးမှာ-<br> လူများအတွက် ဆွမ်း သင်္ကန်း ကျောင်း ဆေး လှူဒါန်းဖို့အလုပ်၊ ရဟန်းတော်များအတွက် ဥပဓိကင်းရာ နိဗ္ဗာန်ရဖို့ အလုပ်ဖြစ်သည်။ ဤအလုပ် ၂-မျိုးတွင် နိဗ္ဗာန်ရဖို့အလုပ်သာ အမြတ်ဆုံးဖြစ်ရာ ဤသာသနာတော်၌ နိဗ္ဗာန်ရဖို့အလုပ် လုပ်ရမည်ဟု ကျင့်ကြဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဒါနပြုနိုင်ခဲပုံ ၄-တောင်ပိတ်ပိုင်း၊ ဆွမ်းဆန်တလက်ခုပ်၊ သစ်ရွက်မိုးကျောင်း၊ ဆေးအနည်းငယ်ကိုသော်မျှ လှူကြဟုဆိုဖို့ရာ ထုတ်လှူဖို့ရာ ခဲယဉ်းသည်၊ ၂-ဘက် စစ်<br> <br>စာမျက်နှာ-341 <hr> မြေပြင် ဝင်ရသည်နှင့် တူလှ၏၊ ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်က အလှူပေးခြင်း၊ စစ်တိုက်ခြင်း အတူတူဟု ဟောတော်မူသည်။<br> အနည်းငယ်သော လှူဖွယ်တို့ကိုပင်ဖြစ်စေ ယုံကြည်မှုရှိမှ လှူနိုင်သည်၊ အရှင်ကား ထိုဒါနကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ ချမ်းသာရသည်။</p> <h3>၃။ တပနီယသုတ်၊ ၄၊ အတပနီယသုတ်</h3> <p>ပူပန်စေတတ်သော တရား ၂-မျိုးမှာ ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးကို ပြုကျင့်၍ ကောင်းမှု ၃-မျိုးကို မပြုကျင့်သော သူများသည် ငါကား ပြစ်မှု ၃-မျိုး ပြုကျင့်မိပြီဟု ပူပန်သည်၊ ကောင်းမှု ၃-မျိုး မပြုကျင့်မိဟု ပူပန်သည်၊ ဤ ၂-မျိုးတို့တည်း၊ အပြန်အားဖြင့် ကောင်းမှုပြု၍ ပြစ်မှုမပြုသူတို့မှာ မပူပန်ရဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကာယကံပြစ်မှု တရားခံများ</h3> <p>နန္ဒဘီလူး၊ နန္ဒလုလင်၊ နန္ဒနွားသတ်သမား၊ ဒေဝဒတ်နှင့်ညီနောင် ၂-ဦးတို့မှာ လောကသံသရာ ၂-ဖြာလုံး စိတ်ပူပန် ဆင်းရဲကြသည်။ အစ်ကိုက ညီကိုသတ်<br> ညီနောင် ၂-ဦး နွားသတ်ပြီး အသား ၂-ပုံ ပုံကြစဉ် ကလေးများလို ဤအူတွေ ကျွန်တော့ပေးပါ”ဟု ညီက အစ်ကိုထံ တောင်းသည်၊ “၂-ပုံ ပုံထားသည်၊ အပိုဘာကို လိုချင်ရတာလဲ”ဟု အစ်ကိုက ပြောဆိုပြီး ညီကိုရိုက်ရာ ညီသေသွားသည်။</p> <p>ထိုအခါမှ စ၍ စိတ်သောကဖြစ်ကာ ရပ်လေရာ ထိုင်လေရာမှာ ထိုအကြောင်း တွေးမိပြီး စိတ်သက်သာမှု မရတော့၊ စားသောက်သမျှလည်း ကိုယ်မှာ ဩဇာမဖြစ်ပဲ အရိုးအရေသာ ကျန်တော့သည်၊ မထေရ်တစ်ပါးမြင်၍ မေးရာ အကြောင်းမှန် လျှောက်ထား ရှာ၏။ သေသော် ငရဲ၌ ဖြစ်ရသည်။<br> ဝစီကံပြစ်မှု တရားခံများမှာ သုပ္ပဗုဒ္ဓသာကီဝင်၊ ကောကာလိက စသည်တို့ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>၅-ဥပညာသသုတ်</h3> <p>ဈာန်စသည်မျှသော ကုသိုလ်တရားတို့၌ မရောင့်ရဲခြင်း၊ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ် နိဗ္ဗာန်ရောက်အောင် ဝီရိယ မဆုတ်ခြင်းဟူသော တရား ၂-မျိုးဂုဏ်ကို ငါဘုရား ထိထိခိုက်ခိုက် သိပြီ၊ ငါသည် “ခန္ဓာကိုယ်၌ အရေအကြော အရိုးသာ ကျန်ချင်ကျန်ပေစေ၊ အသားအသွေး ခန်းခြောက်ချင်ခန်းခြောက်ပေစေ၊ ယောက်ျား<br> <br>စာမျက်နှာ-342 <hr> တို့၏ စွမ်းအားဖြင့် ရောက်အပ်သော အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် စသော ၃-ပါးသို့ မရောက်သမျှ ဝီရိယမချ”ဟု မဆုတ်မနစ် အားထုတ်၏။ ငါသည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် စသော ၃-ပါးကို အားထုတ်ခြင်းဖြင့် ရောက်အပ်ပြီ။</p> <p>သင်တို့သည်လည်း “ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ဖြာနှင့်အညီ ယောက်ျားတို့ စွမ်းအားဖြင့် ရောက်အပ်သော ဈာန်မဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်မရောက်သေးသမျှ ဝီရိယမချ”ဟု မဆုတ်မနစ် အားထုတ်ကြ၊ သင်တို့သည်၊ လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင် ရောက်သူများ လိုလားအပ်သော အရဟတ္တဖိုလ်သို့ မကြာမီ ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်သိရောက် နေကြရပေမည်။</p> <p>ထိုကြောင့် “ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ဖြာနှင့်အညီ ယောက်ျားတို့ စွမ်းအားဖြင့် ရောက်အပ်သော ဈာန်မဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်ကို မရောက်သေးသမျှ ဝီရိယမချ”ဟု ကျင့်ရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မရောင့်ရဲခြင်း၊ ဝီရိယ မဆုတ်ခြင်းဟူသော တရား ၂-ပါးကိုမှီ၍ ဘုရားဖြစ်တော် မူခဲ့ကြောင်း၊ သင်တို့လည်း ထိုအတိုင်း အားထုတ်သင့်ကြောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၆-သညောဇနသုတ်</h3> <p>သံယောဇဉ်၏ အကြောင်းဖြစ်ကုန်သော တေဘူမက တရားတို့၌ သာယာသောအားဖြင့် ရှုခြင်း၊ ငြီးငွေ့သောအားဖြင့် ရှူခြင်းဟု တရား ၂-မျိုးရှိရာ သာယာသောအားဖြင့် ရှုနေသူသည် တပ်မက်ခြင်းရာဂ၊ ပြစ်မှားခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်းမောဟကို မပယ်ဖျောက်နိုင်ရကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုခြင်း၊ သေခြင်း၊ စိုးရိမ်ခြင်း၊ ငိုကြွေး မြည်တမ်းခြင်း၊ ဆင်းရဲခြင်း၊ နှလုံးမသာမယာခြင်း၊ ပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်းတို့မှ မလွတ်နိုင်၊ ဝဋ်ဆင်းရဲမှ မလွတ်မြောက်နိုင်။</p> <p>ငြီးငွေ့သောအားဖြင့် ရှူသူသာ ရာဂ ဒေါသ မောဟကို ပယ်စွန့်နိုင်၍ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း စသည်တို့မှ လွတ်ကင်းနိုင်၊ ဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်နိုင်သည်။</p> <h3>၇-ကဏှသုတ် ၈-သုက္ကသုတ်</h3> <p>မည်းညစ်သော တရား ၂-ပါးမှာ-<br> မကောင်းမှုမှ မရှက်ခြင်း အဟိရိက၊ မထိတ်လန့်ခြင်း အနောတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်၍ ဖြူစင်သော တရား ၂-ပါးမှာ ရှက်ခြင်းဟီရိ၊ ထိတ်လန့်ခြင်း ဩတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။ (အဟိရိက အနောတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်လျှင် စိတ်အစဉ် မဖြူစင်တော့ပဲ ဟိရီဩတ္တပ္ပများ ဖြစ်မှ ဖြူစင်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-343 </p><hr> <h3>၉-စရိယသုတ်</h3> <p>လောကကို စောင့်ရှောက်ကုန်သော ဖြူစင်သော တရား ၂-ပါးမှာ ဟိရိဩတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်သည်၊ ယင်း ၂-ပါး မစောင့်ရှောက်လျှင် ဤလောက၌ အမိ၊ မိကြီး၊ မိထွေး၊ ဦးရီး၏ မယား၊ ဆရာ၏ မယား၊ ရိုသေလေးစားအပ်သူတို့၏ မယားဟု မထင်ရှား မသိသာကုန်ရာ၊ ယင်းသို့ မသိသာလျှင် လောကသည် ဆိတ် သိုး ကြက် ဝက် အိမ်ခွေး တောခွေးများလို ရောယှက်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်ရာ၏၊ ဤ ၂-ပါး စောင့်ရှောက်မှု ကြောင့်သာ အမိ မိကြီး မိထွေး စသည် ထင်ရှားသိသာကုန်သည်။</p> <h3>၁၀-ဝဿူပနာယိကသုတ်</h3> <p>ဝါကပ်ခြင်း ၂-မျိုးမှာ ပုရိမဝါ၊ ပစ္ဆိမဝါတို့ဖြစ်သည်။</p> <p>ပထမဗောဓိ ဝါ ၂၀-အတွင်း ဝါကပ်ခြင်းကို ဘုရားရှင် မပညတ်ရသေးသဖြင့် ရဟန်းတော်များ ကာလမရွေး သွားလာနေကြသည်၊ ထိုကိုလူများမြင်၍ “ရဟန်းတော်များ ခရီးချည်း သွားနေကြသဖြင့် မြက်ပင်များ အနင်းခံရ၊ သတ္တဝါငယ်များ သေကျေပျက်စီးကြသည်၊ သာသနာပတိတ္တိများသော်မှ ဝါတွင်းနေရာမြဲကြ၊ ငှက်များသော်မှ အသိုက်မြဲကြသည်”ဟု ကဲ့ရဲ့သည်ကိုအကြောင်းပြု၍ ဤဝါဆို ဝါကပ် သိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်၍ ဝါကပ်ခြင်း ၂-မျိုးမိန့်။</p> <h3>၂-အဓိကရဏဝဂ်</h3> <p>၁၁။ အား ၂-မျိုးမှာ ဆင်ခြင်ခြင်းအား = ပဋိသင်္ခါနဗလ၊ ပွားများခြင်းအား=ဘာဝနာဗလတို့ ဖြစ်သည်၊ ထိုအား ၂-မျိုးတွင် ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခု၏ အကျိုးသည် မျက်မှောက်တမလွန်၌ ယုတ်ညံ့ဆိုးဝါးသည်ဟု အချို့သူများ ဆင်ခြင်ကာ ပြစ်မူ ၃-ခုကိုပယ်၍ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပွားများသည်၊ သီလက္ခန္ဓ စသည်ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို စင်ကြယ်စွာစောင့်ရှောက်သည်၊ ဤကား ပဋိသင်္ခါနဗလ မည်သည်။</p> <p>သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏အားသည် ဘာဝနာဗလမည်သည်၊ ထိုအားကိုစွဲ၍ ရာဂ ဒေါသ မောဟကို ပယ်စွန့်နိုင်ရကား အကုသိုလ်မပြု၊ မကောင်းမှု မမှီဝဲတော့ပါ၊ ဤကား ဘာဝနာ ဗလမည်သည်။</p> <p>၁၂။ နောက်သုတ်များ၌ ပဋိသင်္ခါနဗလကို အတူဟော၍ ဘာဝနာ ဗလကိုသာ ဒုတိယသုတ်၌ ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး၊ တတိယသုတ်၌ ဈာန် ၄-ပါးကို ဟောသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-344 <hr> ၁၄။ အကျဉ်းအားဖြင့် တရားဟောခြင်း၊ အကျယ်အားဖြင့် တရားဟောခြင်းဟု ဘုရား တရားဟောပုံ ၂-မျိုးတွင် မာတိကာမျှ ပြဟောလျှင် အကျဉ်း၊ မာတိကာကို အကျယ်ထောက်ဟောလျှင် အကျယ်ဟောခြင်းမည်သည်၊ မာတိကာ မထားစေကာမူ အကျယ်ထောက်ဟောသမျှ ဝိတ္ထာရဒေသနာပင်တည်း။</p> <p>အကျဉ်းအားဖြင့်ကား ပညာမြင့်သူ၊ အကျယ်ကား ပညာရှိသူတို့ဖို့ဖြစ်သည်၊ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ဦးတွင် အကျဉ်းကား ဥဂ္ဃဋိတညူပုဂ္ဂိုလ်၊ အကျယ်ကား ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-ဦးတို့ဖို့တည်း။</p> <p>၁၅။ အဓိကရုဏ်းတစ်ခု၌ အာပတ်သင့်သော ရဟန်းနှင့် စောဒနာသော ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်မိမိ မဆင်ခြင်လျှင် အငြင်းပွားမှု ရှည်ကြာ၍ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်းဖြစ်မည်၊ ရဟန်းများလည်း ချမ်းသာစွာနေရမည်မဟုတ်၊ ၂-ဦးလုံးဆင်ခြင်မှ အငြင်းပွားမှုအချိန် တိုခြင်းစသော အကျိုးများရမည်။</p> <h3>အာပတ်သင့်သော ရဟန်း ဆင်ခြင်ပုံ</h3> <p>ကိုယ်မှုဆိုင်ရာ အာပတ်တစ်ခုသင့်သော ငါ့ကို ထိုရဟန်းမြင်သည် မသင့်လျင်မမြင်ရာ၊ မြင်သောကြောင့်သာ မကျေနပ်၍ မကျေနပ် သော စကားကို ထိုရဟန်းဆိုသည်။ အဆိုခံရသော ငါသည် မကျေနပ်၍ သူတစ်ပါးကို ပြောကြားသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအကြောင်း၌ အခွန်မဆောင်ပဲ ကင်းရှောင်သူသို့အပြစ် ကျရောက်သလို ငါသို့သာအပြစ် ကျရောက်သည်ဟု ဆင်ခြင်သည်။</p> <h3>စောဒနာသော ရဟန်းဆင်ခြင်ပုံ</h3> <p>ကိုယ်မှုဆိုင်ရာ အာပတ်တစ်ခုသင့်သော ဤရဟန်းကို ငါမြင်သည်၊ မသင့်လျှင် မမြင်ရာ၊ မြင်သောကြောင့်သာ မကျေနပ်၍ မကျေနပ်သော စကားကို ငါဆိုမိသည်၊ အဆိုခံရသော ဤရဟန်းသည် မကျေနပ်၍ သူတစ်ပါးကို ပြောကြားသည်၊ ထို့ကြောင့် ဤအကြောင်း၌ အခွန်မဆောင်ပဲ ကင်းရှောင်သူသို့ အပြစ်ကျရောက်သလို ငါသို့သာ အပြစ်ကျရောက်သည်ဟု ဆင်ခြင်သည်၊ ရဟန်း ၂-ဦးလုံး အသီးသီး ဆင်ခြင်၍ အငြင်းပွားမှု အချိန်တိုမည်၊ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်း ဖြစ်မည်မဟုတ်၊ ရဟန်းများလည်း ချမ်းသာစွာနေရမည်။</p> <h3>အဓိကရုဏ်း ၄-မျိုး</h3> <p>ဝိဝါဒ၊ အနုဝါဒ၊ အာပတ္တိ၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟု ၄-မျိုးရှိသည်၊ သံဃာ၌ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်နေလျှင် ပရိယတ္တိသင်ကြားခြင်း၊ ပဋိပတ္တိအားထုတ်ခြင်းများ လစ်ဟင်း၍ သမာဓိပျက်၊ တရားထူးများမတွေ့နိုင်၊ သံဃာများ ဆင်းရဲကြရသည်။</p> <p>၁၆။ ပုဏ္ဏားတစ်ယောက်သည် ဘုရားရှင်အား သတ္တဝါသေပြီးနောက် ငရဲနှင့်နတ်ပြည်သို့ ရောက်ခြင်း၏ အကြောင်းကို မေးလျှောက်ရာ မတရား မမျှတသောအကျင့်ကြောင့် ငရဲရောက်၍ တရားမျှတသော အကျင့်ကြောင့် နတ်ပြည် ရောက်သည်ဟုမိန့်။ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-345 </p><hr> <h3>ပုစ္ဆာ ၂-မျိုး</h3> <p>အဘယ်သည် ကုသိုလ် အကုသိုလ်ပါနည်း၊ အမေးကား အဂါရိက ပုစ္ဆာလူများဆိုင်ရာ အမေးဖြစ်၍ ခန္ဓာ ၅-ပါး စသော အမေးကား အနဂါရိကပုစ္ဆာ = ရဟန်းတော်များဆိုင်ရာ အမေးဖြစ်သည်၊ ငရဲနှင့် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ပုဏ္ဏားမေးသည်မှာ အဂါရိကပုစ္ဆာဖြစ်သည်။</p> <h3>အကျင့် ၂-မျိုး</h3> <p>အကုသိုလ်ကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးသည် မတရား မမျှတသော အကျင့်ဖြစ်၍ ကုသိုလ်ကမ္မပထတရား ၁၀-ပါးသည် တရားမျှတသော အကျင့်ဖြစ်သည်။</p> <h3>သရဏဂုံဆိုင်ရာမှတ်ဖွယ်...</h3> <p>ဆင်းရဲဖျောက် ချမ်းသာရောက်စေနိုင်သော ရတနာ ၃-ပါးသည် သရဏ၊ ရတနာ ၃-ပါးကို ကြည်ညိုလေးစား အားထားသော စိတ္တုပ္ပာဒ်သည် သရဏဂုံ၊ ထိုစိတ်ရှိသူသည် သရဏဂုံတည်သူ မည်သည်၊ သရဏဂုံအပြား ၂-ပါးတွင် အရိယာတို့၏ မဂ်ခဏ၌ နိဗ္ဗာန်အာရုံပြု၍ ရတနာ ၃-ပါး၌ ကိစ္စပြည့်စုံခြင်းသည် လောကုတ္တရာ သရဏဂုံမည်၍ ပုထုဇဉ်များ၏ ညစ်ညူးကြောင်းပယ်ကာ ရတနာ ၃-ပါးလျှင် အာရုံပြု၍ ပြည့်စုံခြင်းသည် လောကီသရဏဂုံမည်သည်။</p> <h3>သရဏဂုံတည်ပုံ ၄-မျိုး-</h3> <p>ရတနာ ၃-ပါးအား မိမိကိုယ်ကို စွန့်လွှတ်ခြင်းသည် အတ္တသန္နီယျာတန၊ ရတနာ ၃-ပါးလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသူ၏ အဖြစ်သည် တပ္ပရာယနတာ၊ ရတနာ ၃-ပါး၏ တပည့်အဖြစ် ကပ်ရောက်ခြင်းသည် သိဿဘာဝူပဂမန၊ ရတနာ ၃-ပါးတို့၌ အလွန်နှိမ်ချ တုပ်ဝပ်ခြင်းသည် ပဏိပါတ မည်သည်။</p> <h3>ပဏိပါတ ၄-မျိုး-</h3> <p>ဉာတိ၊ ဘယ၊ အာစရိယ၊ ဒက္ခိဏေယျဟု ၄-မျိုးရှိရာ “ဘုရားရှင်ကား လောက၌ အမြတ်ဆုံး အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်” ဟု ဒက္ခိဏေယျ အနေဖြင့် ရှိခိုးခြင်းသာ သရဏဂုံဖြစ်သည်။</p> <p>ငါတို့ဆွေမျိုးဘုရားဟု ဆွေမျိုးဖြစ်ခြင်း-ဉာတိ၊ ရှိမခိုးလျှင် အကျိုးမဲ့ ပြုချင်ပြုမည် ဟု ကြောက်ခြင်း ဘယ၊ ဘုရားလောင်းဘဝက အတတ်ပညာ၊ ဘုရားဖြစ်ပြီးလည်း အဆုံးအမ ပေးသော ဆရာဖြစ်သည်ဟု ဆရာဖြစ်ခြင်း အာစရိယအနေဖြင့်ရှိခိုးလျှင် သရဏဂုံ မဖြစ်ပါ။</p> <h3>သရဏဂုံပျက်မပျက်-</h3> <p>သရဏဂုံတည်ပြီးသူသည် သာသနာပ တိတ္ထိကို ဆွေမျိုးဖြစ်၍၊ မင်းကိုကြောက်၍၊ အတတ်သင်ပေးသူကို ဆရာဖြစ်၍ ရှိခိုးလျှင် သရဏဂုံ မပျက်၊ အမြတ် အနေအားဖြင့် ရှိခိုးမှသာ ပျက်သည်။</p> <p>သရဏဂုံကျိုး-လောကုတ္တရာ သရဏဂုံ၏ မုချကျိုး ဖိုလ် ၄-ပါး၊ အာနိသင်ကျိုးမှာ ဒုက္ခအားလုံးကုန်ခြင်း၊ သစ္စာသိမြင်ခြင်း၊ သင်္ခါရကို နိစ္စ သုခ စသည် မယူဆခြင်း၊ ပဉ္စာနန္တရိယကံ မလွန်ကျူးခြင်းစသည်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-346 <hr> လောကီသရဏဂုံ၏ မုချကျိုးကား ဘဝသမ္ပဒါ၊ ဘောဂသမ္ပဒါတို့နှင့် အပါယ်မကျ ခြင်းစသည်တို့တည်း။ နတ် ၈-သောင်းနှင့်ရောက်လာသော သိကြားမင်းအား ရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်က “သရဏဂုံတည်ခဲ့သော နတ်ကား အခြားနတ်များကို နတ်၌ဖြစ်သော အာယု ဝဏ္ဏ သုခ ယသ အဓိပတေယျ ရူပ သဒ္ဒ ဂန္ဓ ရသ ဖောဋ္ဌဗ္ဗ ၁၀-ဌာန သာလွန်ကြောင်း မိန့်သည်။ ဝေလာမသုတ် စသည်တို့နှင့် စပ်၍လည်း သရဏဂုံ အကျိုးထူး သိအပ်သည်။</p> <h3>ညစ်ညူးကြောင်းများ—</h3> <p>လောကီသရဏဂုံအတွက် မသိမှု၊ သံသယရှိမှု၊ အမြင်မှားမှု စသည်တို့ကြောင့် ညစ်ညူးတတ်၍ အာနုဘော်မကြီးမားနိုင်၊ လောကုတ္တရာ သရဏဂုကား ညစ်ညူးကြောင်း မရှိပါ၊ လောကီ သရဏဂုံသည် အပြစ်ရှိ, မရှိ ၂-ပါးပြား၍ လောကုတ္တရာသရဏဂုံကား အပြားမရှိပါ၊ အရိယာသည် ဘဝပြောင်းသော်မှ တိတ္ထိများကို ဆရာမညွှန်းတော့ပေ။</p> <h3>ဥပါသကဆိုင်ရာ မှတ်ဖွယ်-</h3> <p>ရတနာ ၃-ပါးဆည်းကပ်သူလူသည် ဥပါသက ဆည်းကပ်တတ်သောကြောင့် ဥပါသက၊ ၅-ပါး သီလသည် ဥပါသကသီလ၊ လက်နက်၊ သတ္တဝါ၊ အသား၊ အရက်၊ အဆိပ် ဤ ၅-ပါး ကုန်သွယ်မှုကို ရှောင်၍ တရားမျှတစွာ အသက်မွေးခြင်းသည် အာဇီဝ၊ သီလ-အာဇီဝ ၂-ပါးပျက်လျှင် ဝိပတ္တိ၊ သီလ-အာဇီဝ ၂-ပါး ပြည့်စုံလျှင် သမ္ပတ္တိမည်သည်။</p> <p>သတ္တိဖြစ်အောင် သဒ္ဓါရှိခြင်း၊ သီလရှိခြင်း (ကောကုဟလ)ကို မင်္ဂလာဟု မယူဆခြင်း၊ ကံကိုသာ ယုံ၍ မင်္ဂလာကို မယုံခြင်း၊ သာသနာပ၌ အလှူခံကို မရှာပဲ ဤသာသနာ၌သာ ကျေးဇူးပြုခြင်း၊ ဤ ၅-ပါး ပြည့်စုံရသည်၊ ပြည့်စုံလျှင် ရတနာ ကြာပဒုမ္မာ ကြာပုဏ္ဏရိုက်နှင့်တူသော ဥပါသကဖြစ်၍ အပြန်အားဖြင့် ဝိပတ္တိဖြစ်လျှင် ဒွန်းစဏ္ဍား အညစ်အကြေး စက်ဆုပ်ဖွယ် ဥပါသက ဖြစ်သည်။</p> <p>၁၇။ ဇာဏုဿောဏိ မည်သော ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံတော်ရောက်လာပြီး သတ္တဝါများ သေပြီးနောက် ငရဲသို့ ရောက်ရကြောင်းများကို မေးလျောက်ရာ ပြုခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ မပြုခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း ရောက်ရသည်ဟု ဘုရားရှင် ဖြေတော်မူလိုက်သည်၊ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ဒုတိယအမေးကိုလည်း ပြုခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ မပြုခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း ရောက်ရသည်ဟုပင် ဖြေတော်မူရာ အဓိပ္ပာယ် မသိသဖြင့် အကျယ်ဟောတော်မူပါဟု ထပ်လျှောက်သည်။</p> <p>ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခုကိုသာပြု၍ ကောင်းမှု ၃-ခုကို မပြုသော အချို့သတ္တဝါတို့သည် သေပြီးနောက် ငရဲရောက်၍ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကိုသာပြု၍ ပြစ်မှု ၃-ခုကို မပြုသော အချို့သောသတ္တဝါသည် နတ်ပြည်ရောက်ရသည် ဟု မိန့်မှ သဘောကျ သရဏဂုံတည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-347 <hr> ဇာဏုဿောဏိပုဏ္ဏား–<br> ဇာဏုဿောဏိ အမျိုး အလိုက် ရအပ်သော မင်းအပူဇော်ခံ ရာထူးတစ်ခု၏ အမည်ဖြစ်သည်၊ “ရဟန်း ဂေါတမကား ပညာရှိဟု နာမည်ကြီးသည်၊ သူသိသလောက်တော့ ငါတို့သိမှာပါ၊ ငါတို့ထက် ပိုမသိနိုင်”ဟု ယင်းပုဏ္ဏားသည် ထင်တလုံးဖြင့် မာနတံခွန်ထူကာ ပရိသတ်များစွာဖြင့် ဘုရားထံလာလျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင် မြင်တော်မူ၍ ပုဏ္ဏား မသိနိုင်အောင် ပြု မပြု အကြောင်း ၂-ပါးကြောင့် ငရဲရောက်သည်ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။ ပြု မပြု အကြောင်း ၂-ပါးကြောင့် ငရဲရောက်သည်ဟူသော စကားကိုပင် ဉာဏ်မမီနိုင်သော ပုဏ္ဏားသည် ဤမျှဖြင့် ရပ်နေလျှင် ပုဏ္ဏားများအလယ်မှာ “သင်မာန်ထောင်လွန်းသည်၊ စကား တခွန်းမျှဖြင့် ဘာမှမဆိုနိုင်”ဟု အပြစ်တင်စရာဖြစ်နေမည်၊ ထို့ကြောင့် ရှုံးသော်လည်း မရှုံးသလိုလို တဖန် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ထပ်မေးလျှောက်သည်။ ဒုတိယပုစ္ဆာဖြင့် ပထမ ပုစ္ဆာကို သိလိမ့်မည်၊ ပ-ဖြင့် ဒုကိုလည်း သိလိမ့်မည်ဟု ထင်နေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကလည်း ပုဏ္ဏားမသိနိုင်အောင်ပင် ပြုမပြုကြောင့်ပင် နတ်ပြည် ရောက်သည်ဟု ဖြေလိုက်ပြန်ရာ ဉာဏ်မမီသော ပုဏ္ဏားသည် “ဤယောက်ျားမြတ်ထံ ရောက်လျက် မသိပဲ ပြန်မသွားသင့်၊ မိမိအယူပယ်ကာ ရဟန်းဂေါတမ နောက်လိုက်ပြီး အကျိုးစီးပွား ရှာမှီးကာ ဘဝလမ်းကြောင်း သုတ်သင်မည်”ဟု ကြံပြီး အကျယ်ဟောတော်မူပါ ဟု လက်မြှောက်အရှုံးပေးတော့သည်။</p> <p>၁၈။ ဘုရားထံမှောက်ရောက်လာသော အာနန္ဒာကို ဘုရားရှင်က “ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခုကို မပြုအပ်”ဟု ဟောတော်မူလိုက်သည်။ “ပြုလျှင် ဘယ်အပြစ်ပုံသေပါနည်း” ဟုလျှောက်ရာ “ပြုလျင် မိမိကိုယ်ကို မိမိစွပ်စဲခြင်း၊ ပညာရှိများ သိမြင်လျင် ကဲ့ရဲ့ခြင်း၊ မကောင်းသတင်း ဖြစ်ခြင်း၊ တွေဝေ၍ သေရခြင်း၊ သေလျှင်ငရဲရောက်ရခြင်း အပြစ် ၅-မျိုး ပုံသေဖြစ်မည်”ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပြုသင့်ကြောင်း၊ ပြုလျှင် အပြန်အားဖြင့် အကျိုး ၅-မျိုး၊ သေလျှင် နတ်ပြည်ရောက်သည်အထိ ရမည်ဖြစ်ကြောင်းမိန့်သည်။</p> <p>၁၉။ ဘုရားရှင်က ရဟန်းတော်များကို အကုသိုလ်ပယ်ကြ၊ သင်တို့ ပယ်စွမ်းနိုင် ကြသည်၊ မစွမ်းနိုင်လျှင် ပယ်ကြဟု ငါမဟော၊ စွမ်းနိုင်သေးကြောင့်သာ ပယ်ကြဟု ငါဟောသည်။</p> <p>အကုသိုလ်ကိုပယ်ခြင်းသည် စီးပွားမဲ့ဖို့ ဆင်းရဲဖို့ဖြစ်လျှင် ပယ်ကြဟု ငါမဟော၊ စီးပွားရှိဖို့ ချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ခြင်းကြောင့်သာ ပယ်ကြဟု ငါဟောသည်။</p> <p>ကုသိုလ်ကို ပွားကြ၊ သင်တို့ ပွားစွမ်းနိုင်ကြသည်၊ မစွမ်းနိုင်လျှင် ပွားကြဟု ငါ မဟော၊ စွမ်းနိုင်သောကြောင့်သာ ပွားကြဟု ငါဟောသည်၊ ကုသိုလ်ကိုပွားခြင်းသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-348 <hr> စီးပွားမဲ့ဖို့ ဆင်းရဲဖို့ဖြစ်လျှင် ပွားကြဟု ငါမဟော၊ စီးပွားရှိဖို့ ချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ခြင်းကြောင့်သာ ပွားကြဟု ငါဟောသည်ဟု မိန့်သည်။<br> ၂၀။ သာသနာတော် ပျက်စီးကွယ်ပျောက်ကြောင်း တရား ၂-မျိုးမှာ<br> မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောပုဒ်ဗျည်း၊ မကောင်းသဖြင့် သိအပ်သော အနက်တို့ဖြစ်၍ သာသနာတော် တည်တံ့ကြောင်း မပျက်စီး မကွယ်ပျောက်ကြောင်း တရား ၂-မျိုးမှာ ကောင်းစွာထားအပ်သော ပုဒ်ဗျည်း၊ ကောင်းစွာသိအပ်သော အနက်တို့ ပင်ဖြစ်သည်ဟု အပြန်အားဖြင့် မိန့်သည်။</p> <h3>၃-ဗာလဝဂ်</h3> <p>၂၂။ လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ-<br> မိမိအပြစ်ကို အပြစ်ဟု မရှုသူ၊ တောင်းပန်ဝန်ချသူ၏ အပြစ်ကို တရားသဘောအတိုင်း လက်မခံသူတို့ ဖြစ်သည်၊ အပြစ်ဟုရှုသူ လက်ခံသူ ဟု ပညာရှိ ၂-မျိုးကိုလည်း အပြန်အားဖြင့် မိန့်သည်။<br> ၂၃။ ဘုရားရှင်ကို မဟုတ်မမှန် ပြောဆိုစွပ်စွဲတတ်သူ ၂-မျိုးမှာ-<br> ဒေါသကိန်း၍ ဒေါသသည် ဖျက်ဆီးအပ်သူ၊ မကောင်းသောယူခြင်းဖြင့်ယူသော သဒ္ဓါလွန်ကဲ သူတို့ဖြစ်သည်၊ ပထမပုဂ္ဂိုလ်မှာ “ရဟန်းဂေါတမအား တရားထူးမရှိ” စသည်ပြောဆိုသော သုနက္ခတ်လို အစားဖြစ်သည်၊ ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ်မှာ ဉာဏ်မပါ သဒ္ဓါသာလွန်သူ ဖြစ်၍ ဘုရားရှင်သည် အားလုံး လောကုတ္တရာဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဆံစသော ၃၂-ပါးသော ကာယလည်း လောကုတ္တရာသာ စသည်ဖြင့် အမှားယူ၍ ဘုရားကို စွပ်စွဲ တတ်သည်။</p> <p>၂၄။ ဘုရားရှင် မဟောပြောအပ်သည်ကို ဟောပြောအပ်သည်ဟုပြသူ၊ ဟောပြောအပ်သည်ကို မဟောပြောအပ်ဟုပြသူ ၂-မျိုးတို့သည်လည်း မဟုတ်မမှန် ပြောဆို စွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်၍ ဘုရားရှင် မဟောပြောအပ်သည်ကို မဟောပြောအပ်၊ ဟော ပြောအပ်သည်ကို ဟောပြောအပ်ဟု ပြသူ ၂-မျိုးမှာ မစွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်သည်။</p> <p>၂၅။ ဆောင်၍သိအပ်သော အနက်ရှိသော နေယျတ္ထသုတ်ကို တိုက်ရိုက်သိအပ်သော အနက်ရှိသော နီတတ္ထသုတ်ဟုပြသူ၊ နီတတ္ထ သုတ်ကို နေယျတ္ထသုတ်ဟုပြသူ ၂-မျိုးတို့သည်လည်း စွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်၍ နေယျတ္ထကို နေယျတ္ထ၊ နီတတ္ထကို နီတတ္ထ ဟု ပြသူ ၂-မျိုးမှာ မစွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်သည်။</p> <h3>နီတတ္ထ နေယျတ္ထ၌မှတ်ဖွယ်</h3> <p>“ချစ်သားတို့၊ ၄-ယောက်ကုန်သော ဤပုဂ္ဂိုလ်တို့ သည်”-စသော သုတ္တန်များကား နေယျတ္ထမည်သည်။ မှန်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-349 <hr> ဟု ဘုရားရှင်မိန့်သော်လည်း ပရမတ္ထအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သည် မရှိရကား ဆောင်သိအပ်သော အနက်ရှိသော နေယျတ္ထသုတ်မည်သည်၊ ဤလူမိုက်ကား နီတတ္ထဟုပြသည်။</p> <h3>လူမိုက်ယူဆပုံမှာ</h3> <p>ပရမတ္ထအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်မရှိလျှင် “ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်”စသော စကား ဘုရားမဟောရာ၊ ယခုကား ဟောထားသောကြောင့် ပရမတ္ထအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ် ရှိသည်ဟု ယူသည်။</p> <h3>နီတတ္ထဟူသည်...</h3> <p>အနိစ္စ ဒုက္ခဟု ဟောရာ၌ အနိစ္စသာ ဒုက္ခသာဟု တိုက်ရိုက်နက် မှတ်ရမည်၊ လူမိုက်ကား နေယျတ္ထဟု ကြံကာ နိစ္စမည်သည် ရှိသေးသည်၊ သုခမည်သည် ရှိသေးသည်ဟု ယူသည်။<br> ၂၇။ ဖုံးလွှမ်းအပ်သော မကောင်းမှုရှိသူအတွက်<br> ငရဲ တိရစ္ဆာန် ဂတိ ၂-မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးပုံသေ၊ မကောင်းမှု မရှိသူအတွက် နတ် လူ ဂတိ ၂-မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးပုံသေသည်၊ ထို့အတူ အမြင်မှား မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် ငရဲတိရစ္ဆာန်၊ အမြင်မှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် နတ် လူ ဂတိ ၂-မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးပုံသေသည် မိန့်သည်။</p> <p>သီလမရှိသူအား ငရဲတိရစ္ဆာန်၊ သီလရှိသူအား နတ် လူ ဂတိ ၂-မျိုးစီတို့ကို ခံယူအပ်ကုန်သည် မိန့်သည်။</p> <p>၃၁။ ဘုရားရှင် တောကျောင်းမှီဝဲရာ၌ ဆင်ခြင်တော်မူသော အကြောင်း ၂-မျိုး မှာ-မျက်မှောက်ဘဝ၌ ဈာန ဖလသမာပတ်ဖြင့် ချမ်းသာစွာနေခြင်းကို ဆင်ခြင်ခြင်း၊ နောင်လာသူများကို အစဉ်သနားခြင်းတို့ ဖြစ်သည်၊ တောကျောင်းဟူရာ၌ အဘိဓမ္မာအလို မုချအားဖြင့် တံခါးခုံမှ အပြင်အရပ်အားလုံး ယူရသော်လည်း ဤ၌ကား အနည်းဆုံး လေးအပြန် ၅၀၀-ရှိ၍ အာရညကင်ဓုတင်ကို ပြီးစေနိုင်သော လူများ ကျက်စားရာမဟုတ်မူ၍ အစွန်ကျကာ အလွန်ဝေးကွာသော အရပ်ကို ယူရမည် မိန့်သည်။</p> <p>၃၂။ ဝိဇ္ဇာအဖို့ အစု၌ဖြစ်သော တရား ၂-မျိုးမှာ-<br> စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်း သမထ၊ သင်္ခါရတို့ကို ရှုဆင်ခြင်ခြင်း ဝိပဿနာတို့ ဖြစ်သည်၊ သမထကိုပွားလျှင် စိတ်ကို ပွားများစေအပ်သော အကျိုး၊ စိတ်ကိုပွားများလျှင် တပ်မက်ခြင်းရာဂကို ပယ်နိုင်သော အကျိုးကို ရရှိခံစားနိုင်သည်။</p> <p>ဝိပဿနာကိုပွားလျှင် ပညာကို ပွားများစေအပ်သောအကျိုး၊ ပညာကို ပွားများလျှင် မသိခြင်းအဝိဇ္ဇာကို ပယ်နိုင်သောအကျိုးကို ခံစားနိုင်သည်၊ ရာဂဖြင့် ညစ်ညူးသော် စိတ်သည် ကိလေသာမှ မလွတ်မြောက်၊ အဝိဇ္ဇာဖြင့်ညစ်ညူးသော် ပညာကို မပွားများစေအပ်၊ ဤသို့လျှင် ရာဂကုန်မှ စိတ်၏ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း စေတောဝိမုတ္တိဖြစ်သည်၊ အဝိဇ္ဇာကုန်မှ ပညာ၏ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း ပညာဝိမုတ္တိဖြစ်သည်မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-350 <hr> ၃၃။ သူယုတ်မာတို့၏ အခြေခံသဘောမှာ-<br> သူယုတ်မာသည် ပြုဖူးသော သူ့ ကျေးဇူးကို မသိ၊ သူ့ကျေးဇူးကို ထင်စွာပြု၍ မသိ၊ မသိခြင်းကို ချီးမွမ်းကြသည်၊ ဤအလုံးစုံတည်း၊ သူတော်ကောင်းတို့၏ အခြေခံသဘောမှာ အပြန်အားဖြင့် အလုံးစုံဖြစ်သည်။</p> <p>၃၄။ လွယ်ကူစွာ ကျေးဇူးတုံ ပြုနိုင်သည်ဟု ငါ မဟောသူ ၂-ဦးမှာ-မိခင်ဖခင် တို့ဖြစ်သည်၊ သားသမီးများသည် အသက်တစ်ရာတမ်း၌ဖြစ်၍ နှစ်တစ်ရာလုံး အသက်ရှည်ကာ ပခုံးတဘက်ဖြင့် အမိကို၊ တဘက်ဖြင့် အဖကို ဆောင်ယူလုပ်ကျွေးရာ၏။</p> <p>ထိုသားသမီးများသည် မိဘတို့အား အနံ့ကင်းအောင် အမွှေးလိမ်းပေးခြင်း၊ အညောင်းပြေအောင် နှိပ်ပေးခြင်း၊ ရေပူ ရေအေးချိုးပေးခြင်း၊ ခြေဆုပ်လက်နယ် ပြုခြင်းဖြင့် လုပ်ကျွေးရာ၏၊ ထိုမိဘတို့သည်လည်း သားသမီးများ ပခုံးပေါ်မှာ ကျင်ကြီး ကျင်ငယ် စွန့်ကုန်ရာ၏၊ ဤမျှပြုစုစေကာမူ မိဘတို့အား ကျေးဇူးပြုခြင်း ကျေးဇူးတုံ့ ပြန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်သေးသည်သာ။</p> <p>ရတနာများစွာရှိသော ဤမြေပြင်ကို စိုးပိုင်သော စကြာမင်းစည်းစိမ်၌ မိဘတို့ကို တည်နေစေကာမူ ကျေးဇူးပြုခြင်း၊ ကျေးဇူးတုံ့ပြန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်သေးသည်သာ၊ အကြောင်းကား မိဘများသည် သားသမီးများအား ကျေးဇူးများကြ၊ ကြီးပွားအောင် စောင့်ရှောက်ကြ၊ မွေးကျွေးကြ၊ လောကကို ပြသကြသူတို့ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ကျေးဇူးပြုခြင်း ကျေးဇူးတုံပြုခြင်း ဖြစ်နိုင်ပုံမှာ -သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စာဂ၊ ပညာ၊ မရှိသော မိဘများကို ယင်း ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံအောင် ဆောက်တည်စေ၊ သက်ဝင်စေ၊ တည်စေသော ပြုစုခြင်းသာဟု ဟောတော်မူသည်။ (အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် တူသော ရဟန်းသာ မိဘများကို ထိုတရား ၄-ပါးဟူ၌ တည်စေနိုင်သည်မည်သည်။)</p> <p>၃၅။ ပုဏ္ဏားတစ်ဦးသည် ဘုရားရှင်အား အယူဝါဒနှင့် ဟောကြားလေ့ရှိသော အကျင့်ကို မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ပြုအပ်၏ဟူသော ကိရိယဝါဒလည်းရှိသည်၊ မပြုအပ်ဟူသော အကိရိယဝါဒလည်း ရှိသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ဝါဒ ၂-ခု အဓိပ္ပာယ်ကို ထပ်မေးလျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင်က-ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခု မပြုအပ်၊ ယုတ်ညံ့သော အကုသိုလ်အားလုံး မပြုအပ်ဟု ဟောကြောင်း မိန့်ပြီး ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပြုအပ်သည်၊ ကုသိုလ်အားလုံးကို ပြုအပ် သည်ဟု ဟောကြောင်းမိန့်ရာ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သည်။</p> em1z6vgmdze76h1tn576fue4x9i30ao 21745 21744 2026-03-27T16:28:35Z Tejinda 173 21745 wikitext text/x-wiki {{header | title = အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း | author = တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည် | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် မြန်မာပြန်၏ ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်]] | previous2 = | next = [[အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း-ဒု]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <p>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်(မြန်မာ)ကျမ်းစာ<br> <hr> တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည်<br> စုစည်းတင်ပြသော-မြတ်ဗုဒ္ဓ၏</p> <h3>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ</h3> <h3>ပဌမပိုင်း</h3> <p>သာသနာတော်ဆိုင်ရာ အရသာကို ချမ်းသာရွှင်ပြီး စားသုံးနိုင်ကြရပါမည်<br> သာသနာ- ၂၅၂၉<br> ကောဇာ- ၁၃၄၇<br> ခရစ်- ၁၉၇၅။<br> <hr> ပထမအကြိမ်<br> ၁၉၈၅-ခု၊ အောက်တိုဘာလ အုပ်ရေ - ၂၀၀၀<br> စာမူခွင့်ပြုချက်အမှတ် [ ၅၃၃ ]<br> မျက်နှာဖုံးခွင့်ပြုချက်အမှတ် [ ]<br> ပန်းချီ - ကျော်သူလှိုင်<br> ဘလောက် - ရောင်နီဦး<br> အဖုံးရိုက် - ကမ္ဘာ<br> စာအုပ်ချုပ် - ကမ္ဘာအေး၊ သာသနာရေး ဦးစီးဌာနပုံနှိပ်တိုက် သန်းသန်းယဉ်<br> ရောင်းဈေး ၃၅၇။<br> ထုတ်ဝေသူ - ဦးသာတင့် (၁၈၁၂) မာဃစာပေထုတ်ဝေရေး တိုက် ၁၀၊ အခန်းအမှတ် ၂၁၊ ဖ-ဆ-ပ-လ ကွက်သစ်၊ မင်္ဂလာတောင်ညွှန့်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်။<br> ပုံနှိပ်သူ - ဒေါ်တင်လှ (၀၂၀၃၀) နေလင်းပုံနှိပ်တိုက် အမှတ် ၁၁၊ ၁၂၅-လမ်း၊ မင်္ဂလာတောင်ညွန့်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်။</p> <hr><h3>မာတိကာ</h3> <p>အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ် | က<br> အင်္ဂုတ္တရဂုဏ်ရှည် | က<br> ခြင်္သေ့ဆီ ဟောတော်မူသောတရား၊ ကိလေသာမဖြစ်ရေး အလုပ်ပေး | ခ<br> ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ် နယ်ကျယ်၊ သာသနာမှာ သက်သာရာများ | ဂ<br> သာသနာ၏ မူရင်းပရိယတ်၊ စိတ်ဓာတ်နှင့်တည် မြတ်ပါရမီ | ဃ<br> ပိပ္ပလိနှင့်မယ်ဘဒ္ဒါ၊ မင်္ဂလာဦးထွက်ပြေးသူ လုလင် | င<br> ဒါနဆိုင်ရာ အလုပ်သမားက သူဌေးကြီးဖြစ် | စ<br> ဆံပင်ဖြတ်ရောင်းလှူ ဧကသာပုဏ္ဏား | ဆ<br> သီလဆိုင်ရာ ဥပုသ်နေ့ဝက်ကျိုး | ဇ<br> ဗဟုသုတများ လေယာဉ်ပျံလုပ် ပြည်အုပ်ချုပ် | ဈ<br> တံငါနှင့် နတ်ပြည်၊ တရားရှင်က ပြိတ္တာ | ည<br> ဘာဝနာဆိုင်ရာ မာနမကောင်း ဗာဟိယရဟန္တာ | ဋ<br> ကြည်ညိုစရာ သာသနာ အရှင်ဒဗ္ဗ ဒုဋ္ဌဂါမဏိ | ဌ<br> ဧကကနိပါတ် ၁- ရူပါဒိဝဂ် | ၁<br> မိန်းမအဆင်းကြောင့် ယောက်ျားဒုက္ခ | ၁<br> အင်္ဂုတ္တရသုတ်ပေါင်း သင်္ချာနှင့် ရှင်အာနန္ဒာဖြောင့်စင်းပုံ | ၂<br> သာဝတ္ထိ အနာထပိဏ် ဇေတဝန်အဓိပ္ပာယ် | ၃<br> တောသား ဘုရားဖြစ်ပုံနှင့် တရားနာခံအကျိုး | ၃<br> မိဖုရားမြင်၍ သွေးပျက်သော တောထွက် ဦးစိတ္တ | ၄<br> ၂-လောင်းပြိုင်နှင့် ဆင်မအသံ ရွှေပုစွန်ခံရ | ၅<br> ဥဒေတယံ စေ့ပုံနှင့် အနံ့ဆိုးကောင်း မိန်းမများ | ၆<br> မိန်းမများလည်း ယောက်ျားကြောင့် ဒုက္ခရောက် | ၇<br> ခံတွင်းကြာညို သာဓုဆို၍ | ၉<br> ၂-နိဝရဏပ္ပဟာနဝဂ် ဖြစ်ကြောင်း ကင်းကြောင်းများ | ၁၀<br> ကိလေသာမဖြစ်ရေး အလုပ်ပေး | ၁၁<br> ဝတ်နိဗဒ်ကျေး၍ ကိလေသာသေသည် | ၁၁<br> မုဆိုးပြီက္ကာနှင့် ငရဲမီးစွမ်းအား | ၁၂<br> ဆွမ်းလေးစား၍ ရဟန္တာဖြစ်သော အရှင်မလိယ | ၁၃<br> ဆွမ်းခံယင်း မ မြင်၍ ကိလေသာဖြစ် | ၁၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ရဟန္တာ ၆-သောင်း၏ဆရာ မဟာသီဝထေရ် နှစ် ၃၀-ကြာ | ၁၂<br> လှပနုနယ် မိန်းမငယ်မြင် ရာဂဝင် | ၁၂<br> ရဟန်းတော် ၆၀-သုသာန်ရောက်မှ အမြင်မှန်ရ | ၁၃<br> ဆရာ့ကျောင်းဆောက်ပြီး ရဟန္တာဖြစ် | ၁၃<br> အရှင်မဟာကဿပနှင့် ပဟာန် ၅-မျိုး | ၁၄<br> နီဝရဏပယ်ကြောင်းများ | ၁၄<br> ၃-အကနိယဝဂ် ဝဠပါဒစသော ၄-မျိုး | ၁၅<br> ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ့် နိဗ္ဗာန်ထိသည်(ဘူးဥပမာ) | ၁၆<br> စိတ်လျင်ပုံနှင့် ကမ္ဘာတခုကြာချိန် | ၁၇<br> ပုထုဇဉ်မည်ပုံနှင့် အပြား | ၁၉<br> အရိယာလည်းဖြစ် သာဝကလည်းဟုတ် ၄-ချက် | ၂၀<br> ဗုဒ္ဓကိစ္စ ၅-ပါးနှင့် ဘုရားဆွမ်းခံကြွစဉ် | ၂၀<br> ၆၀-သွေးအန် ၆၀-လူထွက် ၆၀-ရဟန္တာဖြစ်သောသုတ် | ၂၁<br> သာသနာမှာ သက်သာရာပျိုးစုံ | ၂၂<br> ဩဝါဒ အနုသာသနိနှင့် ထေယျပရိဘောဂစသည် | ၂၃<br> မေတ္တာပွား၍ ဆွမ်းစားကောင်း | ၂၃<br> အနိစ္စတာ အဓိပ္ပာယ်နှင့် အပ္ပိစ္စတာစသည် ၄-မျိုး | ၂၄<br> ပစ္စယ အပ္ပိစသည် ၄-မျိုးနှင့် သန္တောသ ၁၂-ပါး | ၂၅<br> ၄-ကလျာဏမိတ္တာဒိဝဂ် ဆွေမျိုးရက်ပွားစေသည် | ၂၆<br> အဓမ္မ အဝိနယစသည်အများ | ၂၇<br> သာသနာကွယ်ခြင်း ၅ မျိုးနှင့် နှစ် ၅၀၀၀-ကန့် | ၂၉<br> ပရိယတ်ကွယ်ပုံနှင့် ပရိနိဗ္ဗာန် ၃-ပါး | ၃၀<br> ပူဇော်ငိုပွဲ နတ်တို့ပွဲ သိကြားဖောင်ပေါ် | ၃၁<br> ရဟန်း ၆၀-ကျိပ် မလိုက် ပံ့သကူဆောင်နှင့် ဓမ္မကံများ | ၃၃<br> အင်းပွားပုံ ဘုရားပွင့်ကျိုးနှင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာ | ၃၃<br> သမုတိ ပရမတ္ထကထာ ၂-ပါး ဟောသင့်ပုံများ | ၃၅<br> တရားကြောင့် ကျွတ်တမ်းဝင်သူများ အပြည့်အစုံ | ၃၆<br> ပုစ္ဆာ ၅-မျိုးနှင့် တထာဂတ ၄-မျိုး | ၃၇<br> ဘုရားတဆူပွင့်မလွယ် | ၃၈<br> ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါး အဓိပ္ပာယ် တရားကိုယ် | ၄၀<br> ရှင်သာရိပုတ္တရာတရား ဘုရားတရားမည်ပုံ ဥပမာ | ၄၂<br> ၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၁-ပထမဝဂ် အရှင်ကောဏ္ဍညထေရ် | ၄၃<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ဧတဒဂ်ရကြောင်း ၄-ပါးနှင့် အဂ္ဂသာဝကများဆိုင်ရာ | ၄၄<br> တာဝတိံသာမှ ဗုဒ္ဓကြွပုံ အခမ်းအနား | ၄၄<br> နတ္ထိကိဉ္စိ အရှုပ်တော်ပုံ | ၄၅<br> ငရဲပြည် အရှင်မောဂ္ဂလာန်ကြွပုံ | ၄၆<br> မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အုပ်ချုပ်မှု လုံ့လတော် | ၄၇<br> ၁-ရတ္တညူ ဧတဒဂ်ရ အရှင်ကောဏ္ဍည | ၄၇<br> ပဒုမုတ္တရဘုရား မည်ပုံနှင့် ဗန္ဓုမမင်းကြီး စေတနာ | ၄၇<br> မုန့်ဆန်းလှူသော်လည်း စပါးထွက် မရော့ | ၄၈<br> လက္ခဏာဗေဒဇ် ဘုရားကို အမှန်မြင် | ၄၉<br> ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦး ဟူသည်နှင့် ဓမ္မစကြာသုတ်တန်ခိုး | ၄၉<br> ထောင်သောင်းမျှ သာသနာတော် ပြန့်ပွားလာပုံ | ၅၀<br> ဆင်များသခင် ကောဏ္ဍညအရှင် | ၅၁<br> ၂-ပညာအရှင် သာရိပုတ္တရာ၊ ၃-တန်ခိုးအရှင် မောဂ္ဂလာန် | ၅၁<br> သရဒလုလင် ရသေ့ အခြံအရံ ၇-သောင်းလေးထောင် | ၅၁<br> သီရိဝဍ္ဎနသူကြွယ်ထံ သရဒရသေ့ကြွ | ၅၂<br> ဒုတိယဆုကောင်းခိုင်း ဥပတိဿ ကောလိတတို့ ပွဲကြည့်ယင်း တရားကျ | ၅၃<br> အရှင်အဿဇိတရားကြောင့် ဥပတိဿသောတာပန် | ၅၄<br> အိုပြီ၊ တပည့်မလုပ်လိုဟု သဉ္စယဆရာကြီးပြော | ၅၅<br> အရှင် ၂-ပါးကို ကြိုတင်ဗျာဒိတ်မိန့်သည် | ၅၅<br> ၄-ဓုတဝါဒ ဧတဒဂ် အရှင်မဟာကဿပ | ၅၅<br> ဓုတ ဓုတဝါဒစသည် ၄-မျိုး ပုဂ္ဂိုလ်ပါပြ | ၅၅<br> မဟာကဿပ အမည်ရပုံ ကဿပ ၅ မျိုး | ၅၆<br> ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ဧကသာဋကပုဏ္ဏား ဝတ္ထု | ၅၇<br> ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား သင်္ကန်းအနားပတ်လှူ | ၅၈<br> ဆွမ်းသွန်ညွှန်လောင်း မစင်နံ့ကြောင့် လင်က မပေါင်း | ၅၉<br> မဟာကဿပအလောင်း နန္ဒမင်း အဝတ်ပဒေသာ ၃၂-ပင်ပေါက် | ၆၀<br> မင်းမိဖုရား တောထွက် ဗြဟ္မာပြည်၊ ပိပ္ပလိနှင့် မယ်ဘဒ္ဒါ | ၆၁<br> အမေ့ချွေးမ ရွှေရုပ်လိုလှပါ့မလား | ၆၁<br> အောင်သွယ်ကြောင့်ညား ပန်းကုံးထားအိပ် | ၆၂<br> တီကောင် နှမ်းပိုး၊ ကျီးများယိုး ပိုင်စိုးသူအပြစ် | ၆၂<br> အရှင် ၂-ပါး ရဟန်းပြုခဲ့ခွာ တုန်လှုပ်သော မြေပထဗျာ | ၆၃<br> ဘုရားနှင့် မဟာကဿပ သင်္ကန်းချင်းလဲလှယ် | ၆၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၅-ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ် အရှင်အနုရုဒ္ဓါ | ၆၅<br> ဆီမီး ၁၀၀၀ မီးသစ်ပင် ၁၀၀၀ အလင်းရောင် လှူ | ၆၅<br> အန္နဘာရသူဆင်းရဲအလှူ နတ် သာဓုခေါ် | ၆၅<br> ပတ္တံဒါနသဘော ဆီမီးကူး ဥပမာ | ၆၆<br> ရွှေငွေရတနာ ဘွဲ့ဂုဏ်ပါ ရတဒါနဖြစ်ပါသည် | ၆၇<br> မရှိမုန့်တောင်းသော အနုရုဒ္ဓါမင်းသား | ၆၇<br> မင်းသား ဘုရားအား မင်းသား ရဟန်း ၁၀၀၀ ခြံရံ | ၆၈<br> ၆-အမျိုးမြတ်ဆိုင်ရာ ဧတဒဂ် အရှင်ဘဒ္ဒိယ | ၆၉<br> ၇-အသံသာယာမှုဧတဒဂ် လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယ (အရပ်ပုသည်) | ၆၉<br> ၈-ရဲနှင့်စာဆိုမှု ဧတဒဂ် ပိဏ္ဍောလ ဘာရဒ္ဒာဇ | ၇၀<br> ပိဏ္ဍောလအဓိပ္ပာယ်၊ စန္ဒကူးသပိတ် တန်ခိုးဖြင့်ယူ | ၇၀<br> ဘုရားပူဇော်သောခြင်္သေ့ ဘုရားပြန်ကြွ ကွယ်လွန်ရ | ၇၁<br> ၉-တရားဟောမှု ဧတဒဂ် မန္တာဏီပုတ္တ အရှင်ပုဏ္ဏ | ၇၂<br> ဗေဒင်လက္ခဏာကြောင့် ဘုရားဟု သိသည် | ၇၂<br> အရှင်ပုဏ္ဏ(အညာသိကောဏ္ဍည၏တူ)၏ တွေးခေါ်မြော်မြင်မှု | ၇၃<br> ၁၀-အကျဉ်းကိုအကျယ် ဝေဖန်မှုဧတဒဂ် အရှင်မဟာကစ္စာန | ၇၄<br> ကဿပဘုရားစေတီ၌ တသိန်းတန်ရွှေအုတ်လှူ၍ အလှဆုတောင်း | ၇၄<br> ရှင်ကစ္စည်းတို့အား ဆံဖြတ် ၈-ကျပ်နှင့်ရောင်း | ၇၅<br> ဆွမ်းကပ်သူမိဖုရားဖြစ် | ၇၆<br> ၂-ဒုတိယဝဂ် စူဠပန္ထက ဖန်ဆင်းမှု၊ ဈာန်နိုင်နင်းမှု ၂-တန် | ၇၆<br> ၃-အရူပဈာန် နိုင်နင်းမှုဧတဒဂ် မဟာပန္ထက | ၇၆<br> စူဠပန္ထက၏ အောင်မြင်ထူးခြား ဖန်ဆင်းမှုများ | ၇၇<br> ညီနောင် ၂ ပါး၏ ဘဝဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် | ၇၉<br> တဂါထာ ၄ လတိုင် အဝတ်ပိုင်းဖြင့် ရဟန္တာ | ၈၀<br> ကြွက်သေတခု အရင်းပြု စူဠသေဋ္ဌိဇာတ်တော် | ၈၁<br> ကိလေသာကင်းအောင်နေမှု ဧတဒဂ် အရှင်သုဘူတိ | ၈၂<br> ၅-အလှူခံမြတ်ဖြစ်မှု ဧတဒဂ် အရှင်သုဘူတိ | ၈၃<br> အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်သုဘူတိ ထူးခြားပုံ (နိရောဓနှင့် မေတ္တာ) | ၈၃<br> ၆-တောကျောင်းနေမှု ဧတဒဂ် ရှားတောနေ အရှင်ရေဝတ | ၈၄<br> ရေဝတ ရဟန်း မပြုရအောင် ငယ်ငယ်က အိမ်ထောင်ချ | ၈၄<br> မင်္ဂလာဆောင်သောနေ့ ရေဝတထွက်ပြေးသည် | ၈၅<br> တရားမရက နောင်တော်နှင့် ဗုဒ္ဓထံမကြွ | ၈၅<br> ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် သံဃာနှင့် ရှင်ရေဝတထံကြွ | ၈၆<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> သံဃာများချမ်းသာ သီဝလိ၏ ဘုန်းတေဇာ | ၈၆<br> စိတ်ဓာတ်လွှင့်ပါး အမြင်ဆိုးသူများ အမြင်မှန်ရကြ | ၈၇<br> ၇-ဈာန်၌ မွေ့လျော်မှု ဧတဒဂ် အရှင်ရေဝတ | ၈၈<br> ထန်းလျက် ပဲနောက် မအပ်ဟုထင်သော ကင်္ခါရေဝတ | ၈၈<br> ၈-ဝီရိယထက်သန်မှု ဧတဒဂ်၊ ကောဠိဝိသအနွယ် အရှင်သောဏ | ၈၉<br> ကျောင်းဆောက်ရန် ထင်းချောင်းဆယ်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ | ၉၀<br> သိန်းတန်ကမ္ဗလာ ခြုံထည်လှူ၍ လက်ခြေဖဝါးနီ | ၉၁<br> သားစားဖို့ မိဘများ ရေ ၃-မျိုးလောင်း၍ စပါးစိုက်သိုလှောင်ပုံ | ၉၁<br> ထမင်းတနပ်တန်ဖိုးနှင့် စိတ်ဆိုးပုံ သနားစရာ | ၉၂<br> ချမ်းသာကို ဒုက္ခနှင့် ဝယ်ရမည်၊ သို့သော် စောင်းကြိုးဥပမာ | ၉၃<br> ၉-စကားချိုသာမှုဧတဒဂ်၊ ကုဋိကဏ္ဏမည်သော အရှင်သောဏ | ၉၄<br> နားတောင်းဖိုး တကုဋေနှင့် နတ်ဘီလူးဗိုလ်ချုပ်ကြီး ၂၈-ဦး | ၉၄<br> ကောင်းကင်က စကားကြားသော ကာဠီဥပါသိကာမ | ၉၆<br> အသားစား သွေးသောက် ပြိတ္တာများကြောင့် သောဏ သံဝေဂရ | ၉၇<br> ရဟန်းခံဖို့ ၁၀-ပါးသံဃာ ၃-နှစ်ကြာ စုရ | ၉၇<br> ဘုရားထံမှ အခွင့်ထူးရသော အရှင်သောဏ | ၉၇<br> အမြဲရေချိုးနိုင်ခြင်းစသော အခွင့်ထူးများ (ရှင်ကစ္စည်းကျေးဇူး) | ၉၈<br> ဘုရားအားပင် ဘုရားဟောပြရသော အရှင်သောဏ | ၉၈<br> ၁၀-လာဘ်များမှု ဧတဒဂ် အရှင်သီဝလိ | ၉၉<br> ဗန္ဓုမ မင်းကြီးနှင့် ပြည်သူများ ဒါနပြိုင်ပွဲ | ၉၉<br> တောသားလူလယ်၏ ဉာဏ် ဟန်ကိုကြည့်၍ကြံ | ၁၀၀<br> ကုသိုလ်ကား အရှင်းနည်းသော်လည်း အမြတ်ကြီးသည် | ၁၀၀<br> သီဝလိသန္ဓေတည်လာချိန် အံ့ဩဖွယ် | ၁၀၁<br> ကိုယ်ဝန်ဆောင် သုပ္ပဝါသာ ဒုက္ခကြုံ၍ ရတနာ ၃-စုံ တမ်းတ | ၁၀၁<br> သူတော်ကောင်းမှန်က ဒါနအားပြုသည် | ၁၀၂<br> သီဝလိသူငယ် ဖွားမြင်ပြီးစ အလုပ်လုပ်ပြပုံ | ၁၀၂<br> ဖွားမြင်ပသာသာ သီဝလိ ရဟန္တာဖြစ်လာသည် | ၁၀၃<br> ဒုက္ခရောက်ကြောင်း သားအမိ ၂-ဦး၏ ရှေးကံဟောင်း | ၁၀၃<br> ဟောဟောင် သမုဒ္ဒရာ သွားလေရာမှ ပဒုမုတ္တရဘုရားကိုလှူဒါန်းကြ | ၁၀၃<br> ၁၁-သဒ္ဓါတရားအားကြီးမှု ဧတဒဂ် အရှင်ဝက္ကလိ | ၁၀၄<br> တရားကိုမြင်မှ ဘုရားကိုမြင်၊ ဝက္ကလိကို နှင် | ၁၀၄<br> ရိုက်ပြီးနို့တိုက်ခံရသည့် သားပမာ ဝက္ကလိဝမ်းသာ | ၁၀၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၃-တတိယဝဂ် ၁-အကျင့်သိက္ခာလိုလားမှု ဧတဒဂ် အရှင်ရာဟုလာ | ၁၀၄<br> ၂-သဒ္ဓါတရားဖြင့် ရဟန်းပြုမှုဧတဒဂ် အရှင်ရဋ္ဌပါလ | ၁၀၄<br> အကျင့်သိက္ခာလိုလားပုံနှင့် သဒ္ဓါတရားရှိပုံများ | ၁၀၄<br> ဥစ္စာစုထား ဘိုးဘေးများ ယူသွားမနိုင် ကျန်ရစ်သည် | ၁၀၅<br> ရာဟုလာအလောင်းက နဂါး၊ ရဋ္ဌပါလလောင်း သိကြားစည်းစိမ် | ၁၀၆<br> နဂါးပြည်သို့ သံဃာတသိန်းနှင့် ဘုရားရှင်ကြွ | ၁၀၈<br> မင်းသား ၃-ပါး၏ ကိုယ်ရေးအရာရှိများ အကြံဉာဏ် | ၁၀၈<br> လူများ ၁၀-ပါးသီလစောင့်သော ထုံးသာဓက | ၁၀၉<br> ဦးဆောင်ညွှန်မှူး ၃-ဦး၏ အလုပ်တာဝန်များ | ၁၀၉<br> ရာဟုလာအလောင်း ကျောင်းတိုက် ၅၀၀-ကျောင်းဒကာ | ၁၀၉<br> ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ပါးမှ ပစ္ဆိမဘဝနာမည် | ၁၁၀<br> အနုဇာတသားတော်ရာဟုလာ ကြည်ညိုစရာ | ၁၁၀<br> ရာဟုလာရဟန္တာဖြစ်ချိန်နှင့် အပြိုင်တရားရသူများ | ၁၁၀<br> ရဋ္ဌပါလ၏ဖခင် သံဃာမြင်သမျှ ဆဲရေး | ၁၁၁<br> ၃-စာရေးတံမဲ ပဌမရမှု ဧတဒဂ် အရှင်ကုဏ္ဍဓာန | ၁၁၁<br> မဟာသုဘဒ္ဒါ၊ စူဠသုဘဒ္ဒါတို့ ဘုရားကို ပန်းလွှတ်ပင့်ကြ | ၁၁၂<br> ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ၆-နှစ်တကြိမ် ဥပုသ်ပြုရသည် | ၁၁၂<br> ဘုမ္မစိုးနတ်၏ စူးစမ်းဟန် အရှင်မြတ်ခံရ | ၁၁၃<br> လှူမိုက်နောင်မှ နောင်တရ အကုသိုလ်ကခွာမရ | ၁၁၄<br> ၁၀-မိနစ်အပြစ် နှစ်အသင်္ချေ ခံရပေ | ၁၁၅<br> သာသနာသန့်ရှင်းရေး စုံစမ်းရေးလွှတ် (ကောသလမင်း) | ၁၁၅<br> ကောသလမင်းလှူဒါန်း၍ အရှင်မြတ်ချမ်းသာ ရဟန္တာ | ၁၁၆<br> ၄-ဆန်းကြယ်သောဉာဏ် ပဋိဘာန်ရှိမှု ဧတဒဂ် အရှင်ဝင်္ဂီသ | ၁၁၆<br> ဆဝသီသမန္တန်အဓိပ္ပာယ်နှင့် မျောက်ပြဆန်တောင်း သိကောင်းစရာ | ၁၁၇<br> ၃-နှစ်အထက် သေသူခေါင်းခွံ ခေါက် ရောက်ရာဘဝသိ | ၁၁၈<br> ဗုဒ္ဓမန္တန်ရလို၍ ဝင်္ဂီသပုဏ္ဏား ရဟန်းပြု | ၁၂၀<br> ၅-ပတ်ဝန်းကျင် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိမှု ဧတဒဂ် ဝင်္ကန္တပုတ္တ အရှင်ဥပသေန | ၁၂၀<br> အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ညီ ဥပသေနအရှင်၏ စိတ်ကူးယဉ် | ၁၂၁<br> ဆရာကောင်း၍ တပည့်ကောင်း၊ တပည့်အတွက် ဆရာဂုဏ်တက် | ၁၂၁<br> ဖုဋ္ဌဝိ ထိရုံနှင့် အဆိပ်တက်သေ | ၁၂၂<br> ၆-နေရာထိုင်ခင်း စီမံတတ်မှု ဧတဒဂ် မလ္လာမင်းသား အရှင်ဒဗ္ဗ | ၁၂၂<br> ကဿပဘုရားသာသနာ ရဟန်းတော် ၇-ပါး | ၁၂၂<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> မြောက်ကျွန်း ဆွမ်းလှူမည်ဆို၍လည်း လက်မခံ | ၁၂၃<br> လှေကားဖြုတ်ချသူများ အဆုံးဘဝ ၇-နှစ်သားရဟန္တာ | ၁၂၃<br> အရှင်ဒဗ္ဗ၏ ဝီရိယစွမ်းရည် | ၁၂၄<br> သူတော်ကောင်းလည်း မကောင်းဆုံတွေ့၊ ကံဓလေ့မှာ မလယ်သာ | ၁၂၅<br> ပရိနိဗ္ဗာန်စံယူမည့်နေ့ မမေ့နိုင်ဖွယ် | ၁၂၅<br> ၇-နတ်များချစ်ခင်မှု ဧတဒဂ် အရှင်ပိလိန္ဒဝစ္ဆ | ၁၂၆<br> ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ စကြာမင်း၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် စူဠဂန္ဓာရီဝိဇ္ဇာဓိုရ် | ၁၂၆<br> အပြောကြမ်းသော ရဟန္တာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ | ၁၂၇<br> ပိတ်ချင်းသီးက ကြွက်ချေး | ၁၂၈<br> ၈-မဂ်ဖိုလ်အသိဉာဏ် မြန်မြန်ရမှုဧတဒဂ် ဗာဟိယဒါရုစိရိယ | ၁၂၉<br> ရဟန်းသီလဖြင့် အသင်္ချေယျတကပ်နတ်ဖြစ် (၇-ပါးအဖွဲ့) | ၁၂၉<br> ဝမ်းရေးအတွက် ညာလက်စ ဆက်ညာ | ၁၂၉<br> ဗြဟ္မာမင်းမကယ်လျှင် သံသရာက လွတ်ဖွယ်မမြင် | ၁၃၀<br> အသက်သေမည်မသိ၍ မြန်မြန် တရားနာပါရစေ | ၁၃၁<br> ဗာဟိယအား ဟောသော ဘုရားရှင်၏ တရားကျဉ်း | ၁၃၁<br> ဆိုးသွမ်းလူငယ် သူဌေးသား ၄-ဦးပြစ်မှု | ၁၃၂<br> ၉-ဆန်းကြယ်စွာ တရားဟောပြောမှုဧတဒဂ် အရှင်ကုမာရကဿပ | ၁၃၃<br> ကိုယ်ဝန်တည်ကြောင်း အချို့ မိခင်လောင်း မသိ | ၁၃၃<br> ဒေဝဒတ်နောက်လိုက်ကား ပစ္စုပ္ပန် သံသရာ မသက်သာ | ၁၃၄<br> ဘုရားပေးသောမုန် ကဿပစားရသည် | ၁၃၄<br> ဗြဟ္မာကြီးသင်ပြသော ပြဿနာ ၁၅-ချက် ဘုရားအဖြေ | ၁၃၅<br> ၁၀-ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးရောက်မှုဧတဒဂ် အရှင်မဟာကောဋ္ဌိတ | ၁၃၇<br> ၄-စတုတ္တဝဂ် အကြားအမြင်များမှု သတိရှိမှု | ၁၃၇<br> ပညာရှိမှု လုံ့လရှိမှု လုပ်ကျွေးမှုဧတဒဂ် ၅-တန်ရ ရှင်အာနန္ဒာ | ၁၃၇<br> သတိ ပညာ ဝီရိယထူးပုံနှင့် ညီရင်းတော်စပ်ဖူးပုံ | ၁၃၈<br> အလုပ်အကျွေး ပုဂ္ဂိုလ်၏ အထူးအခွင့်အရေး | ၁၃၉<br> အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း ကျောင်းဒကာမင်းသား | ၁၃၉<br> ၁၀-ပါးသီလယူ၍ ထူးခြားစွာ လှူဒါန်းပုံ | ၁၄၀<br> အရှင်အာနန္ဒာအား သောတာပန်ဖြစ်စေသော အရှင်ပုဏ္ဏတရား | ၁၄၁<br> အချိုးမကျသူများ၊ ရာထူး မထူးပင် | ၁၄၂<br> အရှင်အာနန္ဒာ ပယ်ဆု ၄-တန်၊ ခံဆု ၄-ပါး | ၁၄၃<br> အကျိုးများပါ ပြုစုပုံပါ | ၁၄၄<br> ဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံချိန်နှင့် သင်္ဂြိုဟ်ပုံ အခြင်းအရာ | ၁၄၅<br> ရှင်မဟာကဿပ အပေါ်တင်နေသော ဘုရားရှင် ကြွေးမြီ | ၁၄၅<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> သံဂီတိကာရက ရှေးပုံနှင့် နောက်တိုး ကမ္မဝါစာ | ၁၄၅<br> ငိုချင်ဖွယ်ရာ အရှင်အာနန္ဒာ၏ အမူအရာ | ၁၄၆<br> စကားများနေ၍ အကျိုးမများဟု နတ်သားလျှောက် | ၁၄၇<br> အဇာတသတ်၏ ပထမ သံဂါယနာမဏ္ဍပ် | ၁၄၈<br> အပြစ်ပြောသူရှိ၍ အရှင်အာနန္ဒာ ရဟန္တာဖြစ်ရ | ၁၄၉<br> ဝိနည်းသာသနာ၏ အသက်သွေးကြော | ၁၅၀<br> ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်း ကိုယ်ဆောင်ခွင့်အဆင့် | ၁၅၀<br> ဗြဟ္မဇာလသုတ်၏ ဂုဏ်ရည် | ၁၅၁<br> ခုဒ္ဒကနိကာယ်ကို အဘိဓမ္မာဟု ဆိုကြသေးသည် | ၁၅၂<br> ရဟန္တာဖြစ်ပုံသာမက နိဗ္ဗာန် ဝင်စံပုံလည်း ထူး | ၁၅၂<br> ၆-အခြံအရံ ပရိသတ်များမှုဧတဒဂ် ဥရုဝေလကဿပ | ၁၅၃<br> တန်ခိုး ၃၅၀၀-ပြ၍ တရားကျစေ | ၁၅၄<br> လူများအစွဲ ဘုရားကိုပင် အထင်မကြီးပဲရှိရာ | ၁၅၄<br> ဗိမ္ဗိသာရနှင့်အတူ သောတာပန်ဖြစ်သူများ | ၁၅၅<br> ဆွေမျိုးများ ကြည်ညိုစေမှုဧတဒဂ် ကာဠုဒါယီ | ၁၅၅<br> ဖွားဖက်တော် ၇-ဦး အချို့ အဋ္ဌကထာများက တမျိုး | ၁၅၅<br> ရာဇဂြိုဟ်မှာ ရဟန္တာ ယောက်ျား တသောင်း | ၁၅၆<br> ကာဠုဒါယီ၏ ဘုရားပင့်ဂါထာ ၆၀၊ ကောင်းကင်သပိတ် | ၁၅၇<br> ၈-အနာရောဂါကင်းမှု ဧတဒဂ် အရှင်ဗာကုလ | ၁၅၈<br> အနောမဒဿီဘုရားလေနာတောဆေးဖြင့် ရသေ့ကု | ၁၅၈<br> ၂-ဘဝ သက်ပြန်ပြောင်း ဝမ်း၌အောင်း ၂-ဖြာ သားသက်လျာချစ် | ၁၅၉<br> မိခင်တရားဖြစ်ရ | ၁၆၀<br> ဗာကုလ စည်းစိမ်ရပုံ စည်းစိမ် မယစ်ပုံ | ၁၆၁<br> အရှင်ဗာကုလ၏ အံ့ဖွယ်ရာများ | ၁၆၂<br> ရှင်ဗာကုလကြောင့် အစေလကဿပ ကျွတ်တမ်းဝင် | ၁၆၃<br> ၉-ပုဗ္ဗေနိဝါသ ဧတဒဂ် အရှင်သောဘိတ | ၁၆၃<br> ၁၀-ဝိနယဓရ ဧတဒဂ် အရှင်ဥပါလိ | ၁၆၄<br> ကုမာရကဿပ၊ ဘာရုကစ္စက၊ အဇိတ၊ ၃-ဝတ္ထု | ၁၆၄<br> ၁၁-ဘိက္ခုနီဆုံးမမှုဧတဒဂ် အရှင်နန္ဒက | ၁၆၅<br> မဟာသမယသုတ် ရဟန္တာ ငါးရာနှင့် ဇနီးဟောင်းများ | ၁၆၆<br> သူတော်ကောင်းများ မိမိအပေါ် အထင်မလွဲစေချင် | ၁၆၆<br> ၁၂-ဣန္ဒြေစောင့်စည်းမှု အရှင်နန္ဒ | ၁၆၇<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ယသောဓရာအဆောင် ဘုရားရှင်ကြွခန်း | ၁၆၇<br> ခမည်းတော်က ချွေးမတော်ကျေးဇူး ချီးကျူး | ၁၆၇<br> မင်္ဂလာ ၅-ပါးထားခဲ့ရသော နန္ဒမင်းသား | ၁၆၈<br> မျောက်အိုမနှင့် နတ်သမီး ၅၀၀ | ၁၆၉<br> ဗုဒ္ဓ ပရိယာယ် ယခုမှ နန္ဒနားလည် | ၁၇၀<br> ၁၃-ဘိက္ခု ဆုံးမမှု ဧတဒဂ် မဟာကပ္ပိန | ၁၇၁<br> သဒ္ဓါရှင်မကြောင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၁၀၀၀-ချမ်းသာ | ၁၇၁<br> ကဿပဘုရားလက်ထက်လည်း ကျောင်းဒကာများဖြစ်ကြ | ၁၇၂<br> မဟာကပ္ပိန အနောဇာဒေဝီတို့ ဖြစ်လာကြ | ၁၇၃<br> သတင်းထူးပေးနိုင်၍ ၃-သိန်းဆုရသည် | ၁၇၃<br> စေတနာသာသော အနောဇာက သူများအန်ဖတ် ကိုယ့်ပါးစပ် မတပ်လို | ၁၇၄<br> ဂုဏ်တော်အစဉ်ဖြင့် မြစ်ပြင်ကူးသည် | ၁၇၅<br> ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကြွ ဗုဒ္ဓကူညီရသူများ | ၁၇၆<br> မင်းစည်းစိမ်ထက်သာသော ရဟန်းမြတ်ချမ်းသာ | ၁၇၇<br> ၁၄-တေဇောဓာတ်ဝင်စားမှု ဧတဒဂ် အရှင်သာဂတ | ၁၇၈<br> အရှင်သာဂတနှင့် နဂါးတန်ခိုးပြိုင် | ၁၇၈<br> အကြံကြီးသော ဆဗ္ဗဂ္ဂီများ ဒါယကာများအောင် စီစဉ် | ၁၇၉<br> ၁၅-ပဋိဘာနေယျကဧတဒဂ် အရှင်ရာဓ | ၁၈၀<br> ပုဏ္ဏားအိုကျေးဇူး အရှင်သာရိပုတ္တရာသိပုံ | ၁၈၁<br> ရဟန်းတော်များ ရှင်ပြုခွင့် ရဟန်းခံခွင့် ရပုံ | ၁၈၁<br> ရာဟုလာ သာသနာရောက်သောနေ့ | ၁၈၂<br> သာရိပုတ္တရာအလောင်း ဆင်ပြောင်ကြီး | ၁၈၃<br> ဆင်ဖြူတော်ပေး၍ လက်သမားကျေးဇူးဆပ် | ၁၈၃<br> ဆင်ဖြူတော်၏ ထူးခြားပုံနှင့် ဘုန်းသမ္ဘာ | ၁၈၅<br> အပြစ်ပြဆုံးမလျှင် ရွှေအိုးပြသူဟု ယူဆရမည် | ၁၈၆<br> ၁၆-ခေါင်းပါးသော သင်္ကန်းဆောင်မှု ဧတဒဂ် အရှင်မောဃရာဇ | ၁၈၇<br> ကဿပဘုရားလက်ထက် ရဟန်းပြု အနှစ် ၂-သောင်း တရားလုပ် | ၁၈၇<br> လေယာဉ်ပျံလုပ်တတ်၍ လက်သမားက မင်းဖြစ်သည် | ၁၈၇<br> အကောင်းဆုံးလက်ဆောင်မှာ ရတနာ ၃-ဖြာ | ၁၈၈<br> ဘုရားမမီသော်လည်း ဩဝါဒနှင့်အညီ ရဟန်းပြုကြ | ၁၈၉<br> ဗာဝရီပုဏ္ဏားကြီး၏ တွေးခေါ်မြော်မြင်မှု | ၁၉၀<br> ကောသလမင်း မြေဝယ်၍ ရသေ့ကျောင်းဆောက်လှူ | ၁၉၀<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> တနှစ်တသိန်းလှူသော ဗာဝရီဆရာကြီး | ၁၉၁<br> မိခင်နတ်သမီး ကျေးဇူးနှင့် ဘုရားဖူးပရိသတ် ၆-ယူဇနာ | ၁၉၁<br> ခြေတော်ရာချပုံနှင့် အမျိုးအစား | ၁၉၂<br> အဇိတရသေ့၏ စိတ်ပုစ္ဆာနှင့် တရားနာသူ ၁၂-ယူဇနာ | ၁၉၂<br> မသေအောင် ရှုဆင်ခြင်ရမည့်နည်း | ၁၉၄<br> ပါရာယနသုတ္တန်ဖြင့် ကျွတ်တမ်းဝင်သူများ | ၁၉၅<br> ၅-ပဉ္စမဝဂ် ၁-ရတ္တညူတဒဂ် ဘိက္ခုနီ မဟာပဇာပတိဂေါတမီ | ၁၉၈<br> မောနေယျအကျင့်ရှင်သော်မှ ကျောင်းမရှိပဲ ဝါမဆိုကောင်း | ၁၉၉<br> ရေခပ်သမခေါင်းဆောင် စီမံမှုလိမ္မာပုံ၊ (ဘဝတိုင်းခေါင်းဆောင်) | ၁၉၉<br> ဘုရားရှင်က နန္ဒထက် ၂-ရက် ၃-ရက်သာကြီး | ၂၀၀<br> သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး အရိယာဖြစ်ချိန် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုချိန် | ၂၀၁<br> ဂေါတမီ အသက် ၁၂၀၊ မိန်းမများလည်း တန်ခိုးရှင် | ၂၀၂<br> ဘုရားရှင်ထက် ဂေါတမီ နိဗ္ဗာန်ဝင်ပုံ ခမ်းနား | ၂၀၃<br> ၂-ပညာဧတဒဂ် အရှင်မ ခေမာ | ၂၀၃<br> မိဖုရားချည့် ခေမာဖြစ်ပုံနှင့် သမီးတော် ၇-ဦး | ၂၀၃<br> ရုပ်လှသူများ အဆုံးဘဝ၌ပင် မောက်မာ | ၂၀၄<br> ဥယျာဉ်တော်ဖွဲ့ ၄-ဂါထာနှင့် ဂီတစွမ်းအား | ၂၀၅<br> ဣဒ္ဓိရုပ်ကြောင့် မာန်ကျသူခေမာ၏ ကန်တော့ပန်းလွှာဂါထာ | ၂၀၆<br> ၃-တန်ခိုးအရာဧတဒဂ် အရှင်မ ဥပ္ပလဝဏ် | ၂၀၈<br> ဒုတိယသမီး ကျောင်းအမမှ ဥမ္မာဒန္တီတဆင့် လယ်သူမ | ၂၀၈<br> လက်မ စုပ်ရသော ပဒုမဝတီ အလှမယ်အား မိဖုရားများ မနာလို | ၂၀၉<br> လှူပြီး အလှူပြန်ယူခြင်းကြောင့် အကျိုးပေး မဖြောင့် | ၂၁၀<br> မိဖုရား ၅၀၀-အပေါ် ပဒုမဝတီ သဘောထားကြီး | ၂၁၃<br> သား ၅၀၀ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါဖြစ်ကြသား မိခင်စုတေ အလုပ်သမဖြစ် | ၂၁၄<br> မိခင်သူဆင်းရဲအား ချီးမြှောက်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ | ၂၁၄<br> ဥပ္ပလဝဏ်၏ အဆုံးဘဝ အလှဆုံးဖြစ်လာ | ၂၁၅<br> ၄-ဝိနည်းဆောင်ဧတဒဂ် အရှင်မ ပဋာစာရာ | ၂၁၅<br> ကိလေသာလွယ်ရာလိုက် ဒုက္ခဟူသမျှ အဖော်ပါလာမြဲ | ၂၁၆<br> ဒဏ်ရာအသွင်ကြောင့် ပဋာစာရာ အမည်တွင်ပုံ | ၂၁၇<br> အပူသည်များ အားထားရာ ဘုရားမြတ်စွာ | ၂၁၈<br> ၅-တရားဟောကောင်းမှု လိမ္မာမှု ဧတဒဂ်အရှင်မ ဓမ္မဒိန္နာ | ၂၁၉<br> လင် မယုယ စိတ်နွမ်းလှရှာ ဇနီးမှာ | ၂၂၀<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> အရိယာများ တရားထူးအချက် လွန်လျှို့ဝှက် | ၂၂၀<br> ရွှေထမ်းစင်နှင့် အရှင်မအလောင်း ကျောင်းပို့ | ၂၂၁<br> ၆-ဈာန်ဝင်စားခြင်း၌ မွေ့လျော်မှု ဧတဒဂ်အရှင်မ နန္ဒာ | ၂၂၃<br> ၇-ဝီရိယပြင်းထန်မှု ဧတဒဂ် အရှင်မ သောဏာ | ၂၂၃<br> ပတ်ဝန်းကျင်ကလည်း ဘဝကို ပြင်သည် | ၂၂၄<br> အဖွားသောဏာအား ကန်တော့တောင်းပန်ကြ | ၂၂၅<br> ၈-ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ် အရှင်မ ဗကုလာ | ၂၂၅<br> ၉-မဂ်ဖိုလ်ရလျင်မြန်မှု ဧတဒဂ် အရှင်မ ကုဏ္ဍလကေသာ | ၂၂၅<br> သမီးအတွက် မိဘမေတ္တာ အံ့စရာ | ၂၂၇<br> ပါရမီရှင် ဘဒ္ဒါ၏ သတိသမ္ပဇဉ် | ၂၂၈<br> သားတော်ကြီးပီသသော အရှင်သာရိပုတ္တရာ | ၂၂၉<br> ကုဏ္ဍလကေသာ အမည်ရပုံနှင့် ပညာရှာပုံ | ၂၂၉<br> ၁၀-ပုဗ္ဗေနိဝါသ ဧတဒဂ် အရှင်မ ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ | ၂၃၁<br> ၁၁-မြတ်သောအဘိဉာဉ်သို့ရောက်မှုဧတဒဂ် ဘဒ္ဒကစ္စာနာ | ၂၃၁<br> ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီပြုသောနှစ်နှင့် အဘိဉာဉ်ပညာရှင် ၄-ဦး | ၂၃၂<br> ၁၂-သင်္ကန်းခေါင်းပါးမှုဧတဒဂ် အရှင်မ ကိသာဂေါတမီ | ၂၃၂<br> ဘုန်းကံရှင်များ အကောင်းကိုသာ မြင် | ၂၃၃<br> ဗုဒ္ဓကြောင့် သောကစင်ပုံနှင့် လူဂုဏ် ၃-ဖြာ | ၂၃၄<br> ၁၃-သဒ္ဓါအားကြီးမှုဧတဒဂ် အရှင်မ သိင်္ဂါလကမာတာ | ၂၃၄<br> သိင်္ဂါလောဝါဒသုတ္တန် ၂-ကုဋေအသိမှန် | ၂၃၅<br> ၆-ဆဋ္ဌဝဂ်၊ ၁-ပဌမသရဏဂမနဧတဒဂ် တဖုဿ ဘလ္လိက | ၂၃၅<br> မိခင်စေတနာ ဘဝပြောင်းပေမယ့် မဟောင်း | ၂၃၆<br> လူ့ပြည်၌ စေတီတော် ပထမနှင့် တဖုဿနှင့် ဘလ္လိကတို့ တရားထူး | ၂၃၇<br> ၂-ဒါန၌ မွေ့လျော်မှုဧတဒဂ် အနာထပိဏ် သူကြွယ် | ၂၃၇<br> အနာထပိဏ်၏ဘုရားကြိုပွဲ ငွေ ၄-သန်းခွဲနှင့် အမြဲကောင်းမှု | ၂၃၇<br> အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ္တန် အဆုံး သူဌေးငိုကြွေးခြင်း | ၂၃၈<br> အနာထပိဏ် တုသိတာရောက် ဘုရားထံပြန်လာ | ၂၃၈<br> ၃-တရားဟောမှုဧတဒဂ် မစ္ဆိကာသဏ္ဍမြို့သား စိတ္တသူကြွယ် | ၂၄၀<br> မဟာနာမ်ကိုးကွယ် အနာဂါမ်ဖြစ် | ၂၄၀<br> အနာထပိဏ်နှင့် စိတ္တသူကြွယ် ထူးခြားမှု | ၂၄၁<br> အရှင် ဣသိဒတ္တစွမ်းရည်နှင့် ဝိနည်းလေးစားပုံ | ၂၄၁<br> ရဟန္တာလောင်း ကျောင်းထိုင်အရှင်သုဓမ္မ၏ မစ္ဆရိယ | ၂၄၂<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ဆဗ္ဗဂ္ဂီတို့ မရအရ အလှူခံကြသည် | ၂၄၃<br> စရိတ်ခံ၍ ဘုရားဖူးခေါ်သူ စိတ္တသူကြွယ်၏ ပူဇော်ခံဂုဏ်အင်္ဂါများ | ၂၄၅<br> စိတ္တသူကြွယ်အား နတ်များညွှန်ကြားပုံနှင့် နောက်ဆုံးတရား | ၂၄၅<br> ၄-သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးဖြင့် ချီးမြှောက်မှု | ၂၄၆<br> အာဠဝကသီတင်းသည် ဘုရားရှင်ကို စစ်ထိုးသော သောတာပန်အလောင်း ဘီလူး | ၂၄၇<br> ပရိသတ်ကို ကျေနပ်အောင် ချီးမြှောက်နည်း | ၂၄၈<br> ၅-မွန်မြတ်သော ဝတ္ထုလှူမှု ဧတဒဂ် သာကီဝင်မင်းမျိုး မဟာနာမ် | ၂၄၈<br> ၆-နှစ်သက်ဖွယ် ဝတ္ထုလှူမှု ဧတဒဂ် ဥဂ္ဂသူကြွယ် | ၂၄၈<br> ဥဂ္ဂသဌေး အတွေးအရ ဘုရားရှင်ကြွရသည် (သူဌေးအကြိုက်) | ၂၄၈<br> ၇-သံဃာလုပ်ကျွေးမှု ဧတဒဂ် ဥဂ္ဂတသဌေး | ၂၄၉<br> အနာဂါမ်ဖြစ်လာသော အရက်သမား | ၂၅၀<br> ၈-သာသနာ၌ မတုန်မလှုပ်ယုံကြည်မှု ဧတဒဂ် သူရမ္မဋ္ဌသဌေး | ၂၅၀<br> မာရ်နတ် အကဲစမ်းပေမယ့် အရိယာများကို လိမ်မရ | ၂၅၀<br> ၉-ပုဂ္ဂိုလ်ကြည်ညိုမှု ဧတဒဂ် ဆရာဇီဝက | ၂၅၁<br> ဆရာဇီဝက သမားခ ရပုံ | ၂၅၂<br> ဘုရားနှင့် အကျွမ်းဝင်မှု ဧတဒဂ် နကုလပိတု သူကြွယ် | ၂၅၂<br> ဘဝ ၂-ထောင်ရင်းနှီး၍ ရှက်ကြောက်ကင်း နိဗ္ဗာန်အထိ မခွဲတရား | ၂၅၂<br> ၇-သတ္တမဝဂ် ၁-ပဌမသရဏ ဂမန ဥပါသိကာ သုဇာတာ | ၂၅၃<br> စိတ်ကြိုက်လင်ရ၍ နတ်မသည်ထင် နို့ဆွမ်း၌ အံ့ဖွယ်များ | ၂၅၄<br> ပါရမီရှင်ယသ မိန်းမမြင်၍ သံဝေဂရ | ၂၅၅<br> ၂-အလှူ၌ မွေ့လျော်မှု ဧတဒဂ် မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ | ၂၅၅<br> ၇-နှစ်သမီး သောတာပန်၊ ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘုန်းကံရှင် ၅-ဦး | ၂၅၅<br> ရာဇဂြိုဟ်သဌေးကြီး ၅-ဦး မိဂါရချွေးမရှာပုံ | ၂၅၆<br> ကောသလမင်း မိန်းမတောင်းလိုက်၊ မင်္ဂလာပွဲ ၄-လဧည့်ခံ | ၂၅၇<br> ဝိသာခါအား ပေးသော ဩဝါဒ ၁၀-ချက်နှင့် လက်ဖွဲ့ပစ္စည်းများ | ၂၆၀<br> မင်္ဂလာပွဲ တက္ကထွန်းဆွမ်းကျွေး၊ သူကြွယ် ၈-ဦး ဖြေရှင်းချက် | ၂၆၁<br> ဩဝါဒ ၁၀-ချက်အဓိပ္ပာယ်၊ ချွေးမကို မိခင်ထင်သော မိဂါရ | ၂၆၃<br> ဝိသာခါရသောဆု သာသနာပြုပုံနှင့် ဂုဏ်ထူးဝိသေသများ | ၂၆၆<br> ယမက ပေါင်သားလှူ မဟာလတာတန်ဆာ ဝတ်နိုင်သူ ၃-ဦး | ၂၆၇<br> ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းဆောက်ရာ၌ တန်ခိုးရှင်၏ အံ့မျိုးစုံလင် | ၂၆၈<br> ကျောင်းတိုက်တန်ဖိုးနှင့် ဝိသာခါ ဥဒါန်း ၅-ဂါထာ | ၂၇၀<br> အကြားအမြင်များမှု ဧတဒဂ် ခုဇ္ဇုတ္တရာ | ၂၇၁<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> အမျိုးမျိုးလုပ်ကြံသော်လည်း ကံရှိ၍ ဃောသကမသေ | ၂၇၁<br> မိန်းမကြိုက်လျင်လည်း စိုက်စိုက်လာ မိန်းမကျေးဇူးလည်း ကြီးမား | ၂၇၁<br> ၄-မေတ္တာစိတ်နှင့် နေမှုဧတဒဂ် သာမာဝတီ | ၂၇၁<br> မိခင်မေတ္တာ ဖခင်ထက်သာ၊ ခွေးဘဝမှ ဃောသကနတ်သား | ၂၇၅<br> မိဘမဲ့သွားသော သာမာဝတီ သဌေးသမီးမှ မိဖုရားဖြစ် | ၂၇၇<br> နေ့ဝက်ဥပုသ်၏တန်ခိုး၊ လှည်းဝိုင်းမှာ ၁၅ ရက်ဆွမ်းကပ် | ၂၇၈<br> ဘုရားရှင်ကို သမက်တော်လိုသော မာဂဏ္ဍီ | ၂၇၉<br> မိဖုရားဖြစ်၍ ဘုရားကို ဆဲခိုင်းသော မာဂဏ္ဍီ | ၂၈၁<br> သောတာပန် မိဖုရား ၅၀၀ နံရံဖောက်၍ ဘုရားဖူး | ၂၈၂<br> ဟတ္ထိကန္တစောင်းရှင် ဘုရင်ဥဒေန အမျက်ထွက် မြားဖြင့်ပစ် | ၂၈၄<br> လှူဖွယ် တလက်ဝါး အထည် ၅၀၀ ကြိမ် ၅၀၀ | ၂၈၅<br> သာမာစုပေါင်း မကောင်းမှုကံ ပြန်၍ခံရ (တိပိဋကဓရ၊ ခုဇ္ဇုတ္တရာ) | ၂၈၆<br> ၅-ဈာန်၌ မွေ့လျော်မှုဧတဒဂ် နန္ဒမိခင် ဥတ္တရာ | ၂၈၇<br> ပုဏ္ဏ ဥတ္တရာတို့အား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ချီးမြှောက် | ၂၈၇<br> ယခုဘဝ ဒါနကျိုးရကြောင်း ၄ ပါး၊ မိသားစုသောတာပန်ဖြစ်ကြ | ၂၉၀<br> လင့်အတွက် ဇနီးက ဥပုသ်စောင့်ရန် အငှားရှာပေးခြင်း | ၂၉၀<br> သောတာပန်လောင်း သီရိမာသော်မှ ကာမမှိုင်းမိခဲ့ | ၂၉၁<br> ၆-အမှုန်အမြတ်လှူမှုဧတဒဂ် သုပ္ပဝါသာမင်းသမီး | ၂၉၁<br> သီဝလီမယ်တော်အား ဆွမ်းလှူကျိုး ၅-ပါး ဘုရားဟော | ၂၉၁<br> ၇-သူနာရဟန်းလုပ်ကျွေးမှုဧတဒဂ် သုပ္ပိယာဥပါသိကာ | ၂၉၂<br> ဘုရားတန်ခိုး ပေါင်သားတိုးပြည့် | ၂၉၂<br> ၈-သဒ္ဓါခိုင်မြဲမှုဧတဒဂ် ကာတိယာနီ ဥပါသိကာ | ၂၉၃<br> ရဟန္တာလောင်း ဥမင်တူးခိုးသော ခိုးသား ၅၀၀ | ၂၉၃<br> ၉-ရင်းနှီးစွာပြောဆိုမှု ဧတဒဂ် နကုလမာတုသူကြွယ် | ၂၉၄<br> ၁၀-တဆင့်ကြားကြည်ညိုမှု ဧတဒဂ် ကာဠီဥပါသိကာ | ၂၉၄<br> အစဆုံး အမျိုးသမီးသောတာပန် ၁-ဇောတိကသဌေးကြီးဖြစ်ရပ် | ၂၉၄<br> ပစ္စေက ၅၀၀-နှင့် ကြံ ၂-ချောင်း ဇောတိကအလောင်း အပရာဇိတကျောင်းဒကာ | ၂၉၅<br> ကျောက်ခိုးချင်၍ ကျောင်းဝင်၊ ပစ္စည်းမပျောက်အောင် ဆုယူနိုင် | ၂၉၆<br> သိကြားမင်းဆောက်အပ်သော ဇောတိကပြာသာဒ်နှင့် အစောင့်များ | ၂၉၈<br> ဇောတိက၏အလုပ်သမ မိဖုရားလောက်လှသည် | ၃၀၀<br> သဒ္ဓါမပါလျှင် နိုင်သူပေါ်လာတတ်သည် | ၃၀၁<br> ဘုန်းကံရှင်မပေးလျှင် မရ၊ ကာမအာရုံများလည်း လန့်စရာ | ၃၀၂<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၂-မေဏ္ဍကသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်၊ တရားပလ္လင် ယင်းပြင်ဆင်ပုံ | ၃၀၄<br> ကိန်းနက္ခတ်များ မှန်တတ်ပုံနှင့် မိသားစုဒါန မတွန့်ပုံ | ၃၀၅<br> အစွဲကြီးသောမိသားစု ဆုတောင်း၊ ၅-ယောက်စာ ၅၀၀-စားလောက် | ၃၀၅<br> တဦးထွန်းက တကျွန်းလုံးချမ်းသာ၊ ချဖူးရေစက် ပန္နက်သစ္စာ | ၃၀၆<br> ၃-ဇဋိလသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်၊ မယားကြောက်၍ ဘုရားငေါက်သူ | ၃၀၇<br> မာတုဂါမ ဘုံ ၇-ဆင့်ပေါ်ပင် စိတ်မချရ | ၃၀၈<br> မိန်းမ ၂-ဦး ဇဋိလလုကြ၊ ဘုန်းရှင်ဆန္ဒ ပြီးစီးရ | ၃၀၉<br> ရွှေတောင်ပေါက်သောဇဋိလ၊ ယင်းထက် မေဏ္ဍကသာပုံ | ၃၀၉<br> တသိန်းတန်မဝတ်လို၍ ကျွန်မငို၊ သား ၃-ဦးကံချင်းမတူ | ၃၁၀<br> ၄-ကာဠဝဋိယသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်၊ သေခါနီး၌ ရိက္ခာယူလိုသူ | ၃၁၁<br> သတ္တိကောင်း၍ ရွှေအိုးရ၊ မိန်းမအတွေ့ တွေ့လိုကြ | ၃၁၁<br> ၁၅-အဌာနပါဠိ ၁-ပဌမဝဂ် | ၃၁၂<br> သောတာပန်ဂုဏ်နှင့် ဘုရား ၂-ဆူ မပွင့်ပုံ | ၃၁၃<br> မိဘရဟန္တာမသတ်ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ် | ၃၁၄<br> သိုးနှင့်စပ်၍ စကား ၄-ရပ်၊ စေတီ ဗောဓိပင် ဓာတ်တော် | ၃၁၄<br> ဒါရနှင့်စပ်၊ အကျိုးပေးနှင့် စပ်မှတ်ဖွယ် | ၃၁၄<br> လောကဓာတ်တခု၊ ခေတ် ၃-မျိုး၊ အရှင်နာဂသိန်ရှင်းချက် | ၃၁၅<br> ၂-ဒုတိယဝဂ်၊ စကြာမင်း ၂-ပါး၊ မိန်းမ ဘုရားမဖြစ် | ၃၁၆<br> ၃-တတိယဝဂ်၊ ပြစ်မှုသမားငရဲ၊ ကောင်းမှုရှင် နတ်ပြည် | ၃၁၆<br> ၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၁-ပဌမဝဂ် ဗုဒ္ဓါနုဿတိစသည်တို့၏ အကျိုး | ၃၁၈<br> ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း ၂-မျိုးနှင့် အနုဿတိ ၁၀-ပါးအထူး | ၃၂၀<br> ၂-ဒုတိယဝဂ် မိစ္ဆာသမ္မာဒိဋ္ဌိများ၏ အကျိုးအပြစ်များ | ၃၂၁<br> ၆၂-ပါး အချုပ် ၃-ကျိုးဖြစ်၊ သမ္မာ ၅ ဈာနဝိပဿနာ | ၃၂၂<br> ၃-တတိယဝဂ် မိစ္ဆာသမ္မာဒိဋ္ဌိသမားတဦးကြောင့် လူနတ်များ သုခဒုက္ခ | ၃၂၃<br> မက္ခလိဂေါသာလဆိုးပုံ၊ ဗာဟိရဗုဒ္ဓသာသနာ၌ အလှူရှင်များကျင့်ဝတ် | ၃၂၄<br> အလှူခံများအတိုင်းအရှည်သိရပုံ သိကျိုး | ၃၂၄<br> လူပျင်းချမ်းသာ၊ နည်းသောမစင်ပင် အနံ့ဆိုး | ၃၂၆<br> ၄-စတုတ္ထဝဂ် ဇမ္ဗူဒိပ်၌ မြေညီနည်း၊ မညီများ | ၃၂၆<br> ရေနေ များ၊ ကုန်နေနည်း၊ လူနှင့်အပါယ်၊ အကု ကောင်းသူ | ၃၂၇<br> ပညာရှိသူ မရှိသူ နိဗ္ဗာန်ရသူ မရသူများတွင် အဆိုးများ | ၃၂၈<br> ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၊ ရေနေ များပုံ၊ ထမင်းကောင်း ရသူမည်သည် | ၃၂၉<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> တောရရဟန်းကျောင်း ဘုန်းကြီးစသည် လာဘ်ရကြောင်း ၁၆ ပါး | ၃၃၀<br> ဈာန်သတိပဋ္ဌာန်စသည် ပွားများက ပြည်သူ့ဆွမ်းစားနိုင် | ၃၃၀<br> ဥပ္ပန္န ၄-ပါး။ တနည်း ၄ ပါး | ၃၃၁<br> ဣန္ဒြေ ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်းများ၊ မဟာမိတ္တထေရ်ဝတ္ထု | ၃၃၂<br> သမီးကို ၁၂-ကျပ်နှင့် ပေါင်၍ဆွမ်းကပ်၊ ထမင်းတထုပ် ၁၂-ကျပ်ပေးလှူ | ၃၃၅<br> သံဝေဂဝတ္ထု၊ ၈-ပါးနှင့် နှလုံးသွင်းမှန်ကြောင်းများ | ၃၃၇<br> ကာယဂတာသတိပွားက နိဗ္ဗာန်ထိရ | ၃၃၈<br> ကာယဂတာသတိကို သုံးဆောင်လျှင် နိဗ္ဗာန်ကို သုံးဆောင်သည်မည် | ၃၃၉<br> ဒုကနိပါတ် ပဌမသုတ် ၅၀-လောကပြစ်စုံ | ၃၄၀<br> တမလွန်ပြင် ရဟန္တာနှင့် မကောင်းကျိုး | ၃၄၁<br> လူနှင့်ရဟန်း လုပ်နိုင်ခဲသော အလုပ်များ ဒါနပြုနိုင်ခဲပုံ | ၃၄၁<br> ပူပန် မပူပန့်စေတတ်သောတရား ပုဂ္ဂိုလ်သာမကများ | ၃၄၂<br> ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ဖြာ ငါဘုရားလို သင်တို့လုပ်ကြ | ၃၄၃<br> ဟိရီဩတ္တပ္ပကြောင့်သာ မိကြီး မိထွေးစသည် ရှိနိုင်တော့သည် | ၃၄၄<br> ကျဉ်းကျယ်တရားနှင့် ဥဂ္ဃဋိတညူစသော ပုဂ္ဂိုလ်များ | ၃၄၄<br> မတရားမမျှတသောအကျင့်ကြောင့် ငရဲ၊ အပြန် နတ်ပြည်ဟုဖြေ | ၃၄၆<br> သရဏဂုံဆိုင်ရာမှတ်ဖွယ်၊ ဥပါသကဆိုင်ရာပါအစုံ | ၃၄၆<br> ပြု မပြုခြင်းကြောင့် နတ်ပြည် ငရဲဟု ဇာဏုသောဏိအား ဖြေ | ၃၄၆<br> ယင်းပုဏ္ဏားရာထူး၊ သဘောထား၊ အရှုံးပေးရပုံ | ၃၄၇<br> သာသနာကွယ်ကြောင်း ၂ မျိုး၊ ဘုရားစွပ်စွဲသူ ၂-မျိုး | ၃၄၉<br> နီတတ္ထ၊ နေယျတ္ထ၌မှတ်ဖွယ်၊ ငရဲတိရစ္ဆာန်ဖြစ်ကြောင်းများ | ၃၅၀<br> မိဘကျေးဇူးများပုံ ဆပ်ရာရောက်ပုံ မရောက်ပုံ | ၃၅၁<br> အယူဝါဒနှင့်စပ်၍ ၄-လကျော် ကြာသောပုစ္ဆာ | ၃၅၂<br> အလှူခံ ၂ မျိုးဟု အနာထပိဏ်အားဖြေ | ၃၅၂<br> ရှင်သာရိပုတ္တရာ တရားပွဲသို့ ဘုရားကို နတ်များသွားပင့် | ၃၅၃<br> ဝိသာခါ၏ သားအကြီးဆုံး မိဂါရ ပဌမဝါ ၂၀ ဘုရားနေရာများ | ၃၅၄<br> ကုဋေတသိန်းကျွတ်မည်ဟု ပြာသာဒ်စောင့်နတ်သိ | ၃၅၅<br> အဇ္ဈတ္တ ဗဟိဒ္ဓမည်ပုံအဓိပ္ပာယ် သံယောဇဉ်နှင့်စပ် | ၃၅၆<br> နွားခြံနှင့် ဘုံ ၃ ပါး၊ ကြိုး ၅-မျိုး | ၃၅၆<br> တူမျှသော စိတ်ရှိသောနတ်များ | ၃၅၈<br> မင်းပုဏ္ဏားရဟန်းများ ငြင်းကြောင်း၊ ပုဏ္ဏား နမော တဿအရွတ် | ၃၅၉<br> လူငယ် လူကြီး အဆင့်အတန်း ၂-မျိုးအဓိပ္ပာယ် | ၃၅၉<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> သာသနာတော်ကွယ်စေ တည်စေသောတရားများ | ၃၆၀<br> ၅-ပရိသဝဂ် ပရိသတ် ၂ မျိုးစီ ယုတ်မြတ်ခွဲပြ | ၃၆၀<br> ပစ္စည်းသင့် တရားမငဲ့သော ပရိသတ်စသည် | ၃၆၁<br> ၂-သုခဝဂ် ချမ်းသာ ၂-မျိုးစီ ယုတ်မြတ်ခွဲပြ | ၃၆၅<br> ၅-ဗာလဝဂ် လူမိုက် ၂ မျိုးပညာရှိ ၂-မျိုးစီ | ၃၆၇<br> ၁-အာသာဒုပ္ပဇဟဝဂ် လာဘ်နှင့် အသက်တွယ်တာကြပုံ | ၃၆၇<br> ရသမျှလှူပစ်သူ မရောင့်ရဲ | ၃၆၇<br> ၂-အာယာစနဝဂ် စံချိန်ဖြစ်သူများ | ၃၆၈<br> ရှင်သာရိစသည် စိတ္တသူကြွယ် အာဠဝကမင်းသားစသည် | ၃၆၉<br> အာမိသဒါန ဓမ္မဒါနစသည် | ၃၆၉<br> အာမိသ ဓမ္မဖြင့် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်းစသည် | ၃၇၀<br> ၃-ဝိနယပေယျာလ သိက္ခာပုဒ်ပညတ်ကျိုးများ | ၃၇၀<br> တိကနိပါတ် ၁-ပဌမသုတ် ၅၀၊ ၁-ဗာလဝဂ် | ၃၇၂<br> လူမိုက်ကြောင့်သာ ဘေးအားလုံးဖြစ်ရ (မီးလောင်ဥပမာ) | ၃၇၃<br> ဘယစသည် ၃-ပါးအထူး သူမိုက်ပညာရှိဟုသိကြောင်းများ များစွာ | ၃၇၄<br> ၁-ဉာတသုတ် ထင်ရှားသူများ သာသနာကို ဖျက်နိုင် ပြုနိုင် | ၃၇၄<br> မင်းနှင့်ရဟန်း မမေ့အပ်သောအရပ် ၃-မျိုးစီ | ၃၇၆<br> ၃-အာသီသသုတ် တောင့်တခြင်းမရှိ၊ ရှိ၊ ကင်းသောပုဂ္ဂိုလ် | ၃၇၇<br> ၄-စက္ကဝတ္တိသုတ် စကြာမင်းသော်မှ အမှီမရက စကြာမလှည့်နိုင် | ၃၇၇<br> ဘုရားရှင်နည်းတူ စကြာမင်းတာဝန်များ | ၃၇၈<br> ၅-သစေတနသုတ် လှည်းဘီး ၂-ခု အပြစ်နှင့် ဂုဏ် | ၃၇၉<br> ဒုစရိုက် ၁၀-ပါး မဂ်ပယ်စဉ် | ၃၈၀<br> ၆-အပဏ္ဏကသုတ် အရဟတ္တဖိုလ် ကိန်းသေတရား ၃-မျိုး | ၃၈၀<br> ၉-ဈေးသည်နှင့် ရဟန်း ကြီးပွားကြောင်း ၃-ပါး၊ နောက်တစုံ | ၃၈၂<br> ၁-မထေရ် ၂-ပါးအား အရှင်သာရိက အကောင်းပုဂ္ဂိုလ်မေး | ၃၈၃<br> ၂-ဂိလာန ၃-မျိုးနှင့် အလားတူ ၃-မျိုး | ၃၈၄<br> လူနာ ၂ မျိုးလည်း ပြုစုသင့် ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး ၄-မျိုး | ၃၈၅<br> ငရဲသားနှင့် ဆင်းရဲ၊ လူများ ချမ်းသာဆင်းရဲရော | ၃၈၆<br> ၄-ကျေးဇူးကြီးသူဆရာ ၃-မျိုး၊ ဆရာများကျေးဇူးကြီးပုံ | ၃၈၇<br> ၅-အမာဟောင်းနှင့်တူသော စိတ်ရှိသူစသည် ၃-မျိုး | ၃၇၇<br> ၆-မမှီဝဲ မှီဝဲထိုက်စသည် ၃-မျိုး သီလယုတ်မြတ်ခွဲပုံ | ၃၈၇<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၇-လျစ်လျူရှုထိုက်သော ဒေါသသမား | ၃၈၉<br> ၈-မစင်နံ့ ပန်းနံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူစသည် | ၃၉၀<br> ၉-ကန်း တဘက်မြင် ပုဂ္ဂိုလ်စသည် | ၃၉၀<br> ၁၀-မှောက်အိုး ခါးပိုက်နှင့်တူသော ပညာရှိစသည် | ၃၉၁<br> ဒေသနာနှင့် သာသနာအား စ လယ် ဆုံးခဲ့ပုံ | ၃၉၁<br> ၁-မိဘနှင့် ဗြဟ္မာ လက်ဦးဆရာတူပုံ | ၃၉၂<br> ၃-တရားသိနိုင်သူ ရှိပါလိမ့်မည်ဟု အရှင်သာရိ ပြန်လျှောက် | ၃၉၃<br> ၄-နိဒါနသုတ် ကံဖြစ်ကြောင်းတရား ၃-မျိုး | ၃၉၄<br> ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ် သုတ္တန်နည်း ကံ ၁၁-ပါး | ၃၉၅<br> ဒိဋ္ဌဓမ္မစသည် ၃-ပါး ယဂ္ဂရူက ယဗ္ဗဟုလကံစသည် | ၃၉၅<br> ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း၏ကံ ကောင်းကင်က သပိတ်ပြန် | ၃၉၆<br> ကုသိုလ်ကံကြောင့် တံငါသည် နတ်ပြည်ရောက် | ၃၉၇<br> ကမ္မဋ္ဌာန်းသမား သာသနာစော်ကား၍ မိကျောင်းပြိတ္တာ | ၃၉၇<br> ဇနက စသော ကံ ၄-ပါးနှင့် နှစ် ၅၀-လူသတ်ပြီး တာဝတိံသာ | ၃၉၈<br> အဘိဓမ္မာနည်း ကံ ၁၆-ပါး ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်နည်း ၁၂-ပါး | ၃၉၉<br> ကံများ သွင်းယူပုံ ဥပမာနှီးနှောပုံ | ၄၀၁<br> ၅-ဟတ္ထကသုတ် ရာဂရှိလျှင် ချမ်းသာစွာ မအိပ်ရ | ၄၀၁<br> ၆-ဒေဝဒူတသုတ် သေမင်းတမန် ၃-မျိုး | ၄၀၂<br> ယမမင်း ငရဲသား ငရဲထိန်း စစ်ဆေး ဆောင်ရွက်ပုံ | ၄၀၃<br> ငရဲထိန်းက နှိပ်စက်ပုံ ၇ မျိုးနှင့် ယမမင်း ရှေးအကြံ | ၄၀၄<br> သူအို သူနာ သူသေ ညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ် | ၄၀၆<br> သတိပေးမှ သတိရသူနှင့် ယမမင်း အမျှဝေကျိုး | ၄၀၆<br> ၇-၈-စတုမဟာရာဇသုတ် သီတင်းနေ့များ၌ လူ့ပြည်ဆင်း စာရင်းယူကြပုံ | ၄၀၇<br> အကြိုအပိုနှင့်တကွ ဥပုသ်သီတင်းသည် သိကြားမင်း | ၄၀၈<br> ၉-သုခုမာလသုတ် ဘုရားလောင်း စည်းစိမ်ကြီးပုံနှင့် မာနကင်းပုံ | ၄၀၉<br> ဘုရားလောင်းအတွက် ဝိသကြုံ၏ ရေကန် ပြာသာဒ်များ | ၄၁၀<br> အဆင်းသာရှိပြီး အချင်းမရှိ၍ သမက်မတော်လို | ၄၁၁<br> လေးကြိုးတီးပြရုံဖြင့်ပင် သမီးပေးလိုကြပြီ | ၄၁၂<br> အလောင်းမင်းသား လေးအတတ်တော်မူခြင်း | ၄၁၂<br> သဟထာမခနု အဓိပ္ပာယ်နှင့် မြားရေးငယ် ၁၂-ပါး | ၄၁၂<br> မြားရေးကြီး ၄-ပါးနှင့် ထုထည် ၇-ခု ဖောက်တွင်းပစ်ပြခြင်း | ၄၁၄<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ဘုရားလောင်းအသဒိသ မင်းသား၏ လေးပညာ | ၄၁၅<br> ပဌမမြား စတုမဟာရာဇ်၊ ဒုတိယမြား တာဝတိံသာ | ၄၁၆<br> မောင်းမအပေါင်း လေးသောင်းမျှအထိ | ၄၁၇<br> ၁၀-အာဓိပတေယျသုတ် | ၄၁၈<br> ၅-စူဠဝဂ်၊ ၁-သမ္မုခီဘာဝသုတ် သဒ္ဓါသာ၍ဖြစ်ခဲ | ၄၂၀<br> ၂-တိဋ္ဌာနသုတ် သဒ္ဓါရှိသူဟု သိအပ်ကြောင်း ၃-မျိုး | ၄၂၁<br> သမုဒ္ဒရာကူး၍ သီလမရှိသူကို သွားဖူးသူ ပုဏ္ဏား ၂-ဦး | ၄၂၂<br> ၅-ယူဇနာသွားဖူးသော သဒ္ဓါတိဿမင်း | ၄၂၂<br> စံကျောင်းတော်နှင့် အလောင်းတော် ကောင်းကင်ကကြွ | ၄၂၂<br> အရှင်တိဿ မဟာဗျူထေရ်လည်း ကောင်းကင်ကြွ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု | ၄၂၃<br> မြွေကိုက်သော်လည်း တရားနာ မပျက်သော ရဟန်းတပါး | ၄၂၃<br> သားကို မြွေကိုက်သော်လည်း အရေးမစိုက်သောမိခင် | ၄၂၃<br> ၅-ပဏ္ဍိတသုတ် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်သော တရား ၃ မျိုး | ၄၂၃<br> ၆-သီလဝန္တသုတ် ဘုန်းကြီးကောင်းကြောင့် ရွာသားများ ကုသိုလ်ပွား | ၄၂၃<br> ၉-ပဗ္ဗတရာဇသုတ် အိမ်ထောင်ဦးစီးကောင်းမှ အိမ်သားများကြီးပွား | ၄၂၄<br> ၁၁-မဟာစောရသုတ် အာဏာရှိသူကြောင့် ရဟန်းယုတ် ပိုပျက်စီးနိုင် | ၄၂၄<br> ၂-ဒုတိယသုတ် ၅၀ (၆) ဗြာဟ္မဏဝဂ် ၁-ပဌမဒွေဗြာဟ္မဏသုတ် | ၄၂၅<br> အသက် ၁၀၀ ရှိမှ ဆုံးမခိုင်းသော ပုဏ္ဏား ၃ ဦး | ၄၂၆<br> ၂-အိုနာ သေ မီးလောင်ပြင်မှ ဒါနဖြင့် ဆွဲထုတ်ယူ | ၄၂၆<br> ၃-တရားတော်၏ လက်တွေ့ဂုဏ်ကျေးဇူး | ၄၂၆<br> ၆-ရှေးက လူ့ပြည်စည်ကား၊ ယခုမစည်ကားကြောင်း | ၄၂၇<br> အဓမ္မရာဂ ဝိသမလောဘ အဓိပ္ပာယ် | ၄၂၇<br> ၇-ငါ့သာလှူဟု အရှင်ဂေါတမ ပြောမိပါသလော | ၄၂၈<br> ခွက်ဆေးရေစွန့်ခြင်းကိုပင် ကောင်းမှုဟု ငါဘုရားဟောသည့် | ၄၂၈<br> ၈-ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုး၊ ပုဏ္ဏားများနှင့် ဘုရားရှင်တို့ ထူးခြားပုံ | ၄၂၉<br> အဘယ်ဇာတိကုန်၍ ဘယ်ပုံသိသနည်း | ၄၃၁<br> ၁၀-ရဟန်းမှန်က ကိုယ်ကျိုးသမား၊ ပုဏ္ဏားများသာ ၂-ပါးစုံ ကျင့်သတဲ့ | ၄၃၂<br> ဂါရဝပုဏ္ဏား စကားကိုလှီးလွှဲဖြေ | ၄၃၄<br> ပြာဋိဟာ ၃-မျိုး | ၄၃၅<br> တန်ခိုးရှင်ရဟန်းများ များကြောင်း ဘုရားမိန့် | ၄၃၅<br> နမိတ်ဖြင့် အတတ်ဟောခြင်း | ၄၃၅<br> (၇) ၂-မဟာဝဂ်၊ တိတ္ထာယတနသုတ် အယူမှား ၃-မျိုး | ၄၃၅<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ပုဗ္ဗေကတဝါဒီ ဣဿရနိမ္မာနဝါဒီ၊ အဟေတုအစ္စယဝါဒီနှင့် နှိပ်ခြင်းများ | ၄၃၇<br> အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ၄-ပါး၊ တိတ္တစသော ၄-မျိုး | ၄၃၇<br> ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့်သာ၊ သမဏဝါဒ မရှိနိုင်တော့ | ၄၃၇<br> ဓာတ်ကမ္မဋ္ဌာန်း ရှုပွားပုံအကျဉ်း | ၄၃၇<br> ၂-သားအမိချင်း မကာကွယ်နိုင်သော ဘေး ၃ မျိုး | ၄၃၈<br> ၃-အရှင်ဂေါတမ လှနေတာ အိပ်ရာ နေရာကောင်းနေလို့လား | ၄၃၈<br> နတ်ဗြဟ္မာ အရိယာတို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော နေရာများ | ၄၃၉<br> ၄-ရဟန်းများတရား ငါသိပြီ၊ သိ၍ထွက်ခဲ့သည် သရာပရိဗိုဇ် | ၄၄၀<br> ဗုဒ္ဓ၏ ရဲရင့်သော အသံတော် ၃-မျိုး | ၄၄၁<br> ပရိဗိုဇ် ၅၀၀ အစည်းအဝေးနှင့် ဆုံးဖြတ်ချက် | ၄၄၂<br> အလောင်းတော်ဘဝ အားစွမ်းပြ ကဏှဇာတ်ကော် | ၄၄၃<br> သရ၏ အကြွားစကား၊ ပရိဗိုဇ်များ ဘုရားဘက်သားဖြစ် | ၄၄၄<br> သံဃာများပါ ကောင်းကင်ကကြွ | ၄၄၆<br> ၅-ကေသမုတ္တိသုတ်၊ အကြားအမျိုးမျိုး ယုံမှားနေရပါပြီ | ၄၄၈<br> ပြောသံကြားကာမျှစသည်ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူရ | ၄၄၈<br> ကေသမုတ္တနိဂုံးရွာ တည်နေပုံနှင့်ဖြစ်ရပ် | ၄၄၈<br> ၇-စကားဖြစ်ကြောင်း ၃-မျိုး၊ ဆွေးနွေးရန်သင့်သူ၊ မသင့်သူ | ၄၄၈<br> တိုက်ရိုက်ဖြေ၊ ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့်ပြဿနာ၊ မဖြေရမည့်ပြဿနာ | ၄၄၈<br> သိရမည့်ဝါဒ၊ ဖြေရမည့်ကျင့်ဝတ်၌ မတည်သူ | ၄၅၃<br> ၈-လောဘ ဒေါသ မောဟ ၃-မျိုးအထူး အညတိတ္တိယသုတ် | ၄၅၅<br> မိဘက သားသမီး လက်ထပ်ပေးခြင်းသည် လောကသံသရာ အပြစ်နည်း | ၄၅၅<br> လူ မြွေ ခွေး နွား ၄-ဘဝခြားသော်လည်း ချစ်အားမကျယ် | ၄၅၆<br> ဇာတိဿရဉာဏ် မယားဟောင်း သူသတ်မ (မိခင်အသစ်) မခံလို | ၄၅၇<br> ဒေါသ မောဟ အပြစ်ကြီးပုံ | ၄၅၇<br> ၉-အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရှင်း ၃-မျိုး၊ ကုသိုလ် | ၄၅၈<br> မာလောနွယ်တက် သစ်ပင်ပျက် | ၄၆၀<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ၁၀-ဝိသာခါအား ဟောကြားသော နွားကျောင်းသား ဥပုသ်,၄၆၁<br> တက္ကတွန်း ဥပုသ်ဟူသည် အရိယာဥပုသ်အပြား,၄၆၁<br> ၁၆-တိုင်းကြီး စိုးရခြင်းထက် အရိယာဥပုသ် အကျိုးကြီး,၄၆၃<br> စတုမဟာရာဇ်စသော နတ်သက်များ,၄၆၄<br> (၈) ၃-အာနန္ဒဝဂ်၊ ဆန္ဒသုတ် ရာဂစသည်ပယ်ကျိုး,၄၆၅<br> ၂-တရားကောင်းနှင့် တရားရှိသူဖြစ် မဖြစ်,၄၆၅<br> ၃-သမာဓိနှင့်ဉာဏ်မည်သူက ရှေးဖြစ်သနည်း,၄၆၆<br> ၄-ဆင်းရဲလွှတ်ကြောင်း တက္ကတွန်းဝါဒနှင့် ဗုဒ္ဓဝါဒ,၄၆၇<br> ၅-နားထောင်မည့် ဆွေမျိုးအား ဆောက်တည်စေရန် တရား ၃-မျိုး,၄၆၈<br> ၆-၇-ဘဝရရန်ကံသည်လယ်ယာမြေ၊ ဝိညာဏ်ကား မျိုးစေ့စသည်,၄၆၉<br> ၈-သက်စွန့်အားထုတ်တိုင်း အကျိုးမပြီးသာသနာတွင်း၊ ပ၊ ခွဲ,၄၆၉<br> ၉-အမြစ်နံ့စသည်ထက် သာသော သီလစသောဂုဏ် ဆု ၈-ပါးရ,၄၇၀<br> ရှင်အာနန္ဒာနှင့် ယူဇနာတရာမွှေး နတ်မြလေး,၄၇၀<br> ၁၀-စူဠနိကာ မဇ္ဈိမိကာ မဟာဟု လောကဓာတ် ၃-မျိုး,၄၇၁<br> ကမ္ဘာလောက၌ လ နေ မြင်းမိုရ်တောင် ရာထောင်မကများ,၄၇၂<br> အရှင်အာနန္ဒာအား အမြင်ကပ်၍ လာဠုဒါယီပြောပုံ,၄၇၂<br> ကမ္ဘာတထောင်ကြားအောင် အရှင်အဘိဘူ ၂-ဂါထာရွတ်,၄၇၃<br> မဟာလောကဓာတ်ပမာဏဝါဒကွဲနှင့် ဘုရားအသံတော်,၄၇၄<br> အရောင်အလင်းဖြင့် ဖြန့်စေလိုက်လျှင် တရားနာကျိုး လူ နတ် ၇-ကြိမ်စီ မကပါ,၄၇၄<br> (၉) ၄-သမထဝဂ်၊ ၁-ရဟန်းများ ပြုမည့်ကိစ္စ ၃-မျိုး,၄၇၆<br> ၄-သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော်များ၍ မကျင့်နိုင်ပါဘုရား,၄၇၇<br> ဇနပုဒ်သား ဥတ္တရလုလင်ကို ရဟန်းများ ညာခိုင်းကြ,၄၇၇<br> အာပတ်သေးများနှင့် ရဟန္တာ အာပတ်သင့်ကောင်းပုံ,၄၇၉<br> ၇-သတ္တက္ခတ္တုပရမသောတာပန်စသည်များ,၄၇၉<br> ဥဒ္ဓံသောတ ၄-မျိုး အခွဲနှင့် အနာဂါမ် ၄၈-စသည်,၄၈၁<br> ၁၁-သင်္ကဝါနိဂုံး-ကျောင်းကုန်းကြီး နှလုံးသွင်းညံ့,၄၈၄<br> သိက္ခာလေးစားမှ ဘုရားရှင်ချီးမွမ်းတော်မူ,၄၈၄<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> (၁၀) ၅-လောဏကပလ္လဝဂ် ၁-ယနေ့ပျိုးကြဲ ယနေ့မပေါက်နိုင် | ၄၈၅<br> ကိစ္စကရဏီယအခွဲနှင့် စပါးပေါက်ချိန် ဖုံး၍မှည့်ချိန် | ၄၈၅<br> ၂-ပရိဗိုဇ်များ ကိလေသာကင်းကြောင်း ဆွမ်း သင်္ကန်း ကျောင်း ၃-မျိုး | ၄၈၅<br> သာသနာတော်၌ ကိလေသာကင်းကြောင်း ၃-မျိုး | ၄၈၆<br> ၃-သောတာပန်ပယ်သော သံယောဇဉ် ၃-ပါး | ၄၈၆<br> ၄-အဂ္ဂဝတီ ဝဂ္ဂ သမဂ္ဂ ပရိသတ် ၃-မျိုး ညီညွတ်ကျိုး | ၄၈၇<br> ၅-အာဇာနည်မြင်းနှင့် ရဟန်းကောင်းများအင်္ဂါ | ၄၈၈<br> ၆-လျှော်မျှင်ပုဆိုးနှင့် ရဟန်းဆိုး၊ ကာသိပုဆိုးနှင့် ရဟန်းကောင်း | ၄၈၈<br> ၈-ကံပြုတိုင်း အကျိုးမပေး ကံငယ်က ငရဲချ ကြီးပေမယ် မကျ | ၄၈၉<br> ဆားခွက်ကို ရေခွက်ငယ်၌ချ ငန်၍ မြစ်၌ချ မငန်ပုံ | ၄၉၀<br> ၁၀-စင်ကြယ်သောရွှေနှင့် စင်ကြယ်သောစိတ် | ၄၉၁<br> ၁၁-သမာဓိ ဝီရိယ ဥပေက္ခာ ၃-မျိုး ယောဂီများရှုဖွယ် | ၄၉၄<br> ၃-တတိယသုတ် ၅၀ (၁၁) ၁-သမ္ဗောဓဝဂ်၊ ၁-သမ္ဗောဓသုတ် | ၄၉၅<br> ဗောဓိသတ္တ ဘုရားလောင်း အဓိပ္ပာယ် | ၄၉၅<br> ၃-အသိရှိမှ သတ္တဝါများ လွတ်မြောက်လိုကြသည် | ၄၉၆<br> ၄-သမဏ ဗြာဟ္မဏ ဖြစ်ကျိုးနပ်သူများ | ၄၉၆<br> ၆-အိပ်ခြင်း သေအရက် မေထုန်မှု မရောင့်ရဲနိုင် | ၄၉၆<br> ၅-သီချင်းဆိုခြင်းသည် အငို၊ ကခြင်းကား အရူး | ၄၉၇<br> ၇-စိတ်လုံလျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး လုံသည် အထုတ်လုံ ဥပမာ | ၄၉၇<br> ၉-ဝဋ်ဖြစ်ကြောင်း ပြတ်ကြောင်း ကံ ၃-ပါးစီ | ၄၉၈<br> ၁၀-တနည်း ကာလ ၃-ပါးနှင့် ဆန္ဒ ရာဂ | ၄၉၈<br> (၁၂) ၂-အပါပိယကဝဂ် ၁-အပါယ်ရောက်မည့်သူ ၃-ဦး | ၄၉၉<br> ၂-ဘုရား ဓမ္မကထိက ကျေးဇူးသိသူများ ရခဲသည် | ၄၉၉<br> ၃-အယှဉ်လွယ် အယှဉ်ခက် မယှဉ်နိုင်သူဟု ၃-မျိုး | ၄၉၉<br> ၄-အရူပသတ္တဝါ ၃-မျိုး အရိယာ ပုထုဇဉ် ဗြဟ္မာကြီးများ အပါယ်ကျခွင့်ရှိ | ၄၉၉<br> ၅-သီလ စိတ်အယူပျက်စီးက ငရဲ၊ ပြည့်စုံက နတ်ပြည် | ၅၀၀<br> ၆-အန်စာဥပမာပြ၍ ငရဲနတ်ပြည် အကျမြဲပုံ စင်ကြယ်မှု ၃-စီ | ၅၀၁<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၁၀-မောနေယျံ ပညာရှိသူ၏အဖြစ် ၃-မျိုး တရားကိုယ် | ၅၀၂<br> (၁၃) ၃-ကုသိနာရဝဂ် ၁-ရဟန်းမေ့လျှင် အလှူရှင်အကျိုးမကြီး | ၅၀၃<br> ၂-ဝိတက်ဆိုး ၃-ခုကြောင့် ရန်ဖြစ်ကြ | ၅၀၄<br> ၃-သိ၍ အကြောင်းရှိမှ ငါဘုရား တရားဟောသည် | ၅၀၄<br> ဤသုတ်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် လောကဓာတ် ၁၀၀၀-လှုပ် | ၅၀၅<br> ၄-ကပိလဝတ်ပြည်မှာ ဘုရားတည်ဖို့ နေရာရှာ | ၅၀၆<br> ၅-ဟတ္ထကနတ်သား (ဗြဟ္မာကြီး) ဘုရားရွှေရုပ်မရ နစ်သွား | ၅၀၇<br> လူ့ဘဝက လေ့လာပြီး ပရိသတ်များ နတ်ဖြစ်သောအခါ ထင်ရှား | ၅၀၇<br> ၆-ဘုရားရှင် မောင်းမဲခံရသောရဟန်း သံဝေဂရ သောတာပန် | ၅၀၇<br> ထွေးအန်ဖတ် သားစိမ်းနံ့ ယင်ကောင်အဓိပ္ပာယ် | ၅၀၈<br> ၇-နံနက် ဝေဖန် မွန်းတည့်ဣဿာ ညခါ ရာဂ ထကြွ၍ မိန်းမများ ငရဲကျ | ၅၀၈<br> ၈-အရှင်သာရိပုတ္တရာတရားကြောင့် အရှင်အနုရုဒ္ဓါ ရဟန္တာဖြစ် | ၅၁၀<br> ၉-မာတုဂါမဖုံးမှ တရားတော်ပွင့်မှ တင့်တယ် တဘက်ပွင့်စသည် | ၅၁၀<br> ၁၀-ကျောက်ရေးအက္ခရာစသည်နှင့် တူသူများ | ၅၁၁<br> (၁၄) ၄-ယောဓာဇီဝဝဂ် ၁-စစ်သူရဲကောင်းသာ သာသနာ သူရဲကောင်း | ၅၁၂<br> ၂-၃-ပရိသတ် ၃-မျိုး မိတ်ကောင်းအင်္ဂါ ၃-မျိုး | ၅၁၂<br> ၄-ဘုရားမပွင့်ပေမယ့် အနိစ္စစသော ဓာတ်များတည်နေ | ၅၁၃<br> ၅-လူ ဆံချည်မျှင် ကမ္ဗလာပမာ မက္ခလိဂေါသာလ အညံ့ဆုံး | ၅၁၅<br> ၈-၉-မြင်းငယ် ၃-မျိုးပမာ ရဟန်း ၃-မျိုး အညံ့ဆုံး | ၅၁၆<br> (၁၅) ၅-မင်္ဂလဝဂ် ၁-ငရဲ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းများ | ၅၁၆<br> ၉-ရှိခိုးခြင်း ၃-မျိုးနှင့် ၁၀-ပုဗ္ဗဏှသုတ် | ၅၁၈<br> (၁၆) ၆-အစေလကဝဂ် တိတ္ထိတို့၏ အကျင့်မျိုးစုံ | ၅၂၀<br> (၁၇) ၇-ကမ္မပထပေယျာလ ငရဲပြည်နှင့် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းများ | ၅၂၀<br> စတုတ္ထနိပါတ် ၁-ပဌမသုတ် ၅၀ | ၅၂၀<br> ၁-ဘဏ္ဍဂါမဝဂ် ၁-သံသရာလည်ကြေး ပြတ်ကြောင်းများ | ၅၂၀<br> ၂-သာသနာတော်မှ လျှောကျသူနှင့် မကျသူ | ၅၂၀<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၃-ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ဂုဏ်ကို ဆိုပြစ် အရိယာစွပ်စွဲပြစ် ငရဲသက်များ | ၅၂၀<br> ၄-ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ဦး၌ ပြစ်မှားသူများ မိတ္တဝိန္ဒက အဇာတသတ်စသည် | ၅၂၁<br> ၅-သံသရာ စုန် ဆန်စသည် ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး | ၅၂၁<br> ၆-သုတနည်းသော်လည်း တရားရှိသူစသော ၄-မျိုး | ၅၂၂<br> ၇-သံဃာကို တင့်တယ်စေသူ ၄-မျိုး | ၅၂၃<br> ၈-ရဲရင့်ကြောင်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် ၄-မျိုး တရားစကြာ ၂-ခွဲ | ၅၂၃<br> မှီဝဲသူအား ဈာန် မဂ် ဖိုလ်၏ အန္တရာယ် | ၅၂၄<br> ၉-ဆွမ်းစသည်ကြောင့်သာ တဏှာဖြစ်ရ ယောဂ ၄-မျိုး | ၅၂၇<br> ၂-စရဝဂ် ၁-သွားနေစဉ် ကာမဝိတက်ပေါ်ကဖျောက် | ၅၂၈<br> ၂-ကိုယ်အထက်ပိုင်းစသည် ခန္ဓာဉာဏ်ရောက်ရှုပါ | ၅၂၈<br> ၄-စောင့်စည်း စွန့်ပယ် ပွားများ စောင့်ရှောက်သူ၏ အားထုတ်မှုများ | ၅၂၉<br> ၅-အတ္တဘောတွင် ရာဟု အသူရိန် ကာမခံစားသူတွင် မာတ် | ၅၃၀<br> ၆-သုခုမဉာဏ် ၄-မျိုး | ၅၃၀<br> ၇-၈-အဂတိလိုက်စားမှု အပြစ်၊ ရှောင်အကျိုး (ဆွမ်းညွှန်းရဟန်း) | ၅၃၁<br> ၃-ဥရုဝေလဝဂ် ၁-မိမိရိုသေရာကို ဘုရားရှင်ကြံတော်မူပုံ | ၅၃၁<br> ဥရုဝေလတောမည်ပုံ ဆင် မျောက် ခါ ၃-ဦး ကြီးသူကို ရိုသေ | ၅၃၃<br> ပစ္စုပ္ပန် ဘုရားရှင်တဆူတည်းသာ | ၅၃၄<br> သံဃာ၌လည်း (ဂုဏ် ၄-ပါးရှိလျှင်) ငါဘုရားရိုသေသည် | ၅၃၄<br> ၂-ပဌမအရွယ် ငယ်သော်လည်း လူကြီးပညာရှိမည်ပုံ | ၅၃၄<br> ကြီးအောင် ပြုတတ်သော တရား ၄-မျိုး | ၅၃၅<br> အကြားအမြင်များ - ဆည်းပူး - ဆောင်ထားပုံ | ၅၃၅<br> ဈာန်ကို လိုတိုင်းရခြင်းစသည်အချက် ပါရဂူ ၆-မျိုး | ၅၃၆<br> ၃-တထာဂတမည်ရပုံများ လောကကို အသေးစိတ်သိ | ၅၃၆<br> ၄-ကာဠကာရာမသုတ် ဖြစ်ရပ်၊ လက်ထပ်ဆွမ်းကျွေး | ၅၃၇<br> ပန်း ၈-ဆုပ်ကို လွှတ်၍ ဘုရားပင့်၊ ကောင်းသူဂုဏ်မဝေး | ၅၄၀<br> နတ်သိကြားကူသော သုဘဒ္ဒါဆွမ်းကျွေး | ၅၄၀<br> ဘုရားကျောင်းဆောက်ရေး တက္ကတွန်းများနှောင့်ယှက် | ၅၄၁<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ၅-နေရာမြေလှုပ်သော ဘုံ ၅-ပါး,၅၄၁<br> ၅-ကျော်စောရန်စသည်ကြောင့် တရားအားမထုတ်သင့်,၅၄၂<br> ၆-ဖြားယောင်းတတ်သော ရဟန်းများ ဘုရားမဖြစ်နိုင်,၅၄၂<br> ၇-ပံသုကူသင်္ကန်းစသည်ဖြင့် ရောင့်ရဲမှုအကျိုး,၅၄၂<br> ၈-ဘုရားအနွယ် တရား ၄-မျိုး,၅၄၂<br> သင်္ကန်းခေတ် ၂၃-မျိုး ရောင့်ရဲခြင်းဓူတင်,၅၄၄<br> ဆွမ်းကျောင်းဆိုင်ရာ အရိယဝံသတို့၏ ဂုဏ်ရည်များ,၅၄၇<br> ၁၀-သမဏ ဗြာဟ္မဏ ပညတ်ထိုက်သူများနှင့် တရားကိုယ်,၅၄၈<br> ဝဿ ဘညတို့ဝါဒနှင့် မိစ္ဆာအယူစွဲက ချွတ်မရ,၅၄၉<br> ၄-စက္ကဝဂ်၊ ၁-သတ္တိဝဂ် ၄-မျိုးနှင့် လိုရင်းစက်,၅၄၉<br> ၂-သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-မျိုးပုဂ္ဂိုလ်အလိုက် ချီးမြှောက်သင့်,၅၅၀<br> ၃-ခြင်္သေ့မင်း သွားလာလှုပ်ရှား ဘုရားတရားကြောင့် ထိတ်လန့်ကြ,၅၅၀<br> ခြင်္သေ့ ၄-မျိုးနှင့် လျင်မြန်ပုံ ဘုရားရှင်အား နှိုင်းဖွယ်ရာ,၅၅၄<br> ၄-အမြတ်ဆုံး ကြည်ညိုဖွယ် ၄-မျိုး,၅၅၅<br> ၅-ပညာရှိယောက်ျား ၄-မျိုး ပုဏ္ဏားအလိုနှင့် ဗုဒ္ဓအလို,၅၅၆<br> ၆-ဘုရားရှင်ခြေရာကို လူ့ခြေရာဟု ဒေါဏပုဏ္ဏားမထင်,၅၅၇<br> မြို့အမည်၊ ဘုရားရှင် ခရီးရှည်သွား ခြေတော်ရာထင် မထင်,၅၅၇<br> ၇-၈-ကြီးပွားကြောင်း ရဟန်းတရား ၄-မျိုး ဒိဋ္ဌိသစ္စာများ,၅၆၀<br> ၉-ဘုရားရှင်ခွင့်ပြု မပြုသော ယဇ် ၅-ပါးသဘော,၅၆၁<br> ၅-ရောဟိတဝဂ်၊ ၁-သမာဓိပွားများမှု ၄-မျိုး,၅၆၂<br> ၂-ဧကံသဗျာကရဏီယစသော ပြဿနာ ၄-မျိုး,၅၆၃<br> ၃-အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြုသူစသော ၄-မျိုး,၅၆၃<br> ၅-စကြဝဠာအဆုံးကို ခြေဖြင့်သွားသော ရောဟိတဿရသေ,၅၆၄<br> လောကအဆုံးယူပုံ ဘုရားရှင်နှင့် နတ်သား,၅၆၅<br> ၇-ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီးစသော အဝေး ၄-မျိုး,၅၆၅<br> ၈-သံဃာကို တရားဟောသော အရှင်ဝိသာခအား ဘုရားသာဓုခေါ်,၅၆၆<br> ၉-ဝိပ္ပလ္လာသ ၁၂-ပါးဖြစ်ပုံ,၅၆၇<br> ၁၀-လ နေနှင့် ရဟန်းပုဏ္ဏားတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုး,၅၆၇<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၂-ဒုတိယသုတ် ၅၀ (၆) ၁-ပုညာဘိသန္ဒဝဂ် | ၅၆၈<br> ၁-ရဟန္တာအား ဆွမ်းစသည်လှူကျိုး သမုဒ္ဒရာရေ မကပါ | ၅၆၉<br> ၂-အရိယကန္တ ၄-ပါး အကျိုးလည်း နည်းတူ | ၅၆၉<br> ၃-လက်ထပ်သွားသူများအား သူသေလင်၊ သူသေမယားစသည်ဟော | ၅၇၁<br> ၅-၆-နကုလပိတာမောင်နှံအား သံသရာမခွဲတရား ၄-မျိုး | ၅၇၂<br> ဘုရားရှင်နှင့် ယင်းမောင်နှံ ဆွေမျိုးဘဝ | ၅၇၃<br> ၇-၈-၉-ဆွမ်းလှူကျိုး ၄-မျိုး၊ ၁၀-ကျော်စောကြောင်း ၄-မျိုး | ၅၇၄<br> (၇) ၂-ပတ္တကမ္မဝဂ် ၁-ရခဲသော တရား ၄-မျိုး | ၅၇၄<br> ရကြောင်းတရား ၄-ပါးနှင့် လျောက်ပတ်မှု ၄-မျိုး | ၅၇၆<br> ၂-ရှိမှု သုံးဆောင်မှု ကြွေးကင်းမှု အပြစ်ကင်းမှုဟု ချမ်းသာ ၄ မျိုး | ၅၇၇<br> ၃-ဗြဟ္မာ လက်ဦးဆရာ အိမ်ဦးနတ် အလှူခံဟူသည် မိဘတည်း | ၅၇၈<br> ၅-ရူပပမာဏစသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးနှင့် အခွဲ | ၅၇၉<br> ၇-အဟိရာဇသုတ် ရဟန်းတပါး မြွေကိုက်သေ၍ မေတ္တာညွှန်ပြ | ၅၇၉<br> ၈-ဒေဝဒတ်၏လာဘ်ကား ငှက်ပျောပင် အသီးသီးသည့်ပမာ | ၅၈၀<br> ၉-စောင့်စည်းပယ်ပွား အားထုတ်ခြင်း ၄-ပါး | ၅၈၀<br> ၁၀-မင်းတရားပျက်၍ အသက်ဆက် ပျက်ရပုံအကျယ် | ၅၈၁<br> (၈) ၃-အပဏ္ဏကဝဂ်၊ ၃-သူယုတ် သူကောင်း သိကြောင်းတရား | ၅၈၁<br> ရောက်သစ်စ ချွေးမသဘော ယင်းနှင့်တူအောင်နေကြ | ၅၈၃<br> ၆-ဘုရားတရားစသည်၌ ယုံမှားလျှင် မေးထားကြ | ၅၈၄<br> ၇-မကြံသင့်သော ၄-မျိုးကြံလျှင်ရူးမည် | ၅၈၅<br> ၈-အလှူရှင်ကြောင့်စသည်ဖြင့် အလှူစင်ကြယ်ကြောင်း ၄-မျိုး သာဓကပါ | ၅၈၆<br> ၉-ကုန်သွယ်မှုချင်းတူလျက် အမြတ်မတူကြောင်းများ | ၅၈၇<br> ၁၀-မာတုဂါမ တရားသူကြီးစသည် မလုပ်သင့်ကြောင်း | ၅၈၇<br> (၉) ၄-မစလဝဂ်၊ ၁-ငရဲနှင့် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းများ | ၅၈၇<br> ၅-အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်သွားမည့်ပုဂ္ဂိုလ်စသည် ၄ မျိုး | ၅၈၉<br> ၇-ရဟန်း ၄-မျိုး စတုတ္ထရဟန်းအကျယ် | ၅၉၀<br> (၁၀) ၅-အသုရဝဂ်၊ ၁-အသုရသုတ် နတ်ဖြစ်၍ နတ်အခြံအရံရှိ | ၅၉၂<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ၅-သူသေကောင်ဖုတ် ထင်းမီးစနှင့်တူသူစသည် ၄-မျိုး,၅၉၄<br> ၆-ကိုယ်ကျိုးသာကျင့်သူစသည် ၄-မျိုး,၅၉၅<br> ၇-ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာသိစွမ်းနိုင်သူ စသည် ၄-မျိုး,၅၉၅<br> ၉-သိက္ခာပုဒ် ၅-ပါးနှင့်စပ်၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး,၅၉၆<br> ၁၀-ကာလညူဖြင့် ဂုဏ်အပြစ်ကို အမှန်ဆိုက ပညာရှိသဘော,၅၉၇<br> ၃-တတိယသုတ် ၅၀ (၁၁) ၁-ဝလာဟကဝဂ်၊ မိုး ၄-မျိုး,၅၉၈<br> ၂-မိုး အိုး အိုင် သရက် ကြွက် ၄-မျိုး,၆၀၀<br> ၈-နွားလား သစ်ပင် မြွေ ၄-မျိုး,၆၀၂<br> (၁၂) ၂-ကေသီဝဂ်-၁-ကေသီမြင်းဆရာ မြင်းများဆုံးမပုံ,၆၀၂<br> ဘုရားရှင် သတ္တဝါများအား ဆုံးမတော်မူပုံ,၆၀၂<br> ၂-အာဇာနည်မြင်းနှင့် ရဟန်းကောင်း အင်္ဂါ ၄-ပါး,၆၀၃<br> ၃-နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍ အလုပ်လုပ်သောမြင်းစသည်,၆၀၃<br> သေသည်ကြား၍ တရားလုပ်သော ရဟန်းစသည်,၆၀၄<br> ၄-မင်းစီးဆင်နှင့် ရဟန်းကောင်းအင်္ဂါ ၄-ပါး,၆၀၄<br> ၅-အလုပ်ဆိုးသော်လည်း ကျေးဇူးရှိသည်စသော ၄-မျိုး,၆၀၆<br> အလုပ်ခွဲဝေခြင်းနှင့် အမှတ် ၄-အလုပ်,၆၀၆<br> ၆-မမေ့ကောင်းသော အကြောင်း ၄-မျိုး,၆၀၇<br> ၇-စောင့်စည်းရမည့် ၄-နေရာ,၆၀၇<br> ၈-သံဝေဂဖြစ်စေတတ်သော အရပ် ၄-မျိုး ဖွားရပ်,၆၀၇<br> (၁၃) ၃-ဘယဝဂ်၊ ၁-အတ္တနုဝါဒဘေးစသည် ၄-ပါးအကျယ်,၆၀၈<br> ဒဏ္ဍဘေးအဖွင့်၊ ၂၅-ပါးသော ဘေးအကျယ်၊ ကြောက်ကအကျိုး,၆၀၈<br> ၂-လှိုင်းကံပိုးဘေးစသည် ၄-ပါး သာသနာနှင့်စပ်,၆၀၉<br> ၃-ဗြဟ္မာများ သက်တမ်းအတိအကျခွဲပုံ,၆၁၁<br> ၄-ခန္ဓာ ၅-ပါးကို လက္ခဏာရေး ၃-ပါးတင်,၆၁၂<br> ၇-တထာဂတအစ္ဆရိယများ,၆၁၄<br> လောကန္တရိုက်ငရဲနှင့် လ နေများ တန်ခိုးကြီးပုံ,၆၁၅<br> ၈-ဒုတိယ ဘုရားပွင့်လာ၍ အံ့ဖွယ် ၄-မျိုး,၆၁၅<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၉-၁၀-အာနန္ဒာ စကြာမင်းတို့၌ အံ့ဖွယ်များ | ၆၁၆<br> (၁၄) ၁-ပုဂ္ဂလဝဂ်၊ ၁-အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် | ၆၁၇<br> ၃-ဥဂ္ဃဋိတညူစသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး | ၆၁၇<br> ၄-ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝိ စသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးနှင့် | ၆၁၈<br> ၅-အပြစ်ရှိ၊ များ၊ နည်း၊ မရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး | ၆၁၉<br> ၈-ကိုယ်သာကင်း၍ စိတ်မကင်းသောသူ စသည် | ၆၂၀<br> ၉-ဓမ္မကထိက ၄-မျိုး | ၆၂၀<br> (၁၅) ၅-အာဘာဝဂ်၊ ၁-အရောင် ရောင်ခြည်အခါစသည် | ၆၂၁<br> ၆-ကမ္ဘာ၏အသင်္ချေ ၄-မျိုး၊ ကမ္ဘာပျက်ပုံနှင့် အပိုင်းအခြား | ၆၂၂<br> ၄-စတုတ္ထသုတ် ၅၀ (၁၆) ၁-ဣန္ဒြိယဝဂ်၊ ၁-ဣန္ဒြေ ၄-ပါး | ၆၂၂<br> ၇-ကိုယ်ရောဂါ နှစ် ၁၀၀-ကင်း၊ စိတ်ရောဂါ ခဏမျှ မကင်း | ၆၂၂<br> ရဟန်းများ ပစ္စည်း ၄-ပါးကြောင့် ရောဂါရောက်ကြ | ၆၂၃<br> ၉-အရှင်အာနန္ဒာကို ကြိုက်၍ အပင့်ခိုင်းသော ဘိက္ခုနီ | ၆၂၄<br> ဤကိုယ်သည် တဏှာမာနကြောင့်ဖြစ်၊ ယင်းကိုမှီ၍ တဏှာမာနကိုပယ် | ၆၂၄<br> ၁၀-ဘုရားနှင့် တရားတည်လျှင် လူများစီးပွားဖြစ် သာသနာကွယ်ကြောင်း ၄-ပါး | ၆၂၅<br> (၁၇) ၂-ပဋိပဒါဝဂ်၊ ၂-ပဋိပဒါ ၄-ပါးအဓိပ္ပာယ်အကျယ် | ၆၂၆<br> နွားပျောက်ဥပမာဖြင့် ပြပုံ နှီးနှောပုံ | ၆၂၆<br> အသုဘစသည်နှင့်စပ်၍ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ခွဲပုံ | ၆၂၈<br> ၄-သည်းမခံ သည်းခံ ဆုံးမငြိမ်းစေ အကျင့် ၄-မျိုး | ၆၂၈<br> ၇-၈-မဟာမောဂ္ဂလာန် သာရိပုတ္တရာတို့ဆိုင်ရာ ပဋိပဒါ | ၆၂၉<br> ၉-သေပြီး အားမထုတ်ပဲ ကိလေသာငြိမ်းစေတတ်သူသည် | ၆၃၁<br> ၁၀-သမထ ဝိပဿနာအစုံဖွဲ့၍ ပွားများမှုဆိုင်ရာ | ၆၃၁<br> (၁၈) ၃-သဒ္ဓမ္မတ္ထိတိယဝဂ်၊ ၁-အတ္တဘောရခြင်း ၄-မျိုး | ၆၃၃<br> ၂-အရှင်သာရိပုတ္တရာ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးဝန်ခံ | ၆၃၄<br> ၃-ဒါနစေတနာပေါင်းသော် ၂၇၆ | ၆၃၆<br> ၄-ဖဿ ၆-ပါးချုပ်ခြင်းကြောင့် ကိလေသာတစုံတရာရှိ မရှိ | ၆၃၇<br> ထိုင်နေသောရဟန်းတပါးကြောင့် | ၆၃၈<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၅-ဝိဇ္ဇာစရဏံဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသလော | ၆၃၈<br> ၆-သာသနာတော်၏ စံပြပုဂ္ဂိုလ်များ | ၆၃၈<br> ၇-ရှင်ရာဟုလာအား ဘုရားဟောသော တရားများ | ၆၃၉<br> ၈-စင်ကြယ်သောလက်၊ တန်စီးတွင်း ဥပမာများပါသော ပုဂ္ဂိုလ် | ၆၃၉<br> မြစ်ကမ်းကူးလိုသောယောက်ျား ဥယျာဉ်ရှာသောယောက်ျားဥပမာ | ၆၄၀<br> ၉-မျက်မှောက်၌ပင် ကိလေသာ ငြိမ်း မငြိမ်းကြောင်းများ | ၆၄၁<br> ၁၀-မြတ်သောညွှန်ပြချက် မဟာပဒေသ ၄-မျိုး သုတ္တ ဝိနယအခွဲ အကျယ် | ၆၄၃<br> (၁၉) ၄-ဗြာဟ္မဏဝဂ်၊ ၁-သူရဲကောင်း၊ ရဟန်းကောင်း ၄-မျိုး | ၆၄၃<br> ၂-မည်သူမျှ တာဝန်မခံနိုင်သော တရား ၄-မျိုး | ၆၄၅<br> ၃-မြင်တိုင်း ပြောရမည်ဟု၎င်း မပြောရဟု၎င်း ငါဘုရားမဆို | ၆၄၆<br> ၄-သေမှာမကြောက်သူလည်း ရှိသေးသည်ပုဏ္ဏား | ၆၄၇<br> ၅-ဂိုဏ်းဆရာ ပရိဗိုဇ်များနှင့် ဗြာဟ္မဏသစ္စာ ၄-ပါး | ၆၄၇<br> ၆-အဘယ်တရားသည် လောကကို ဆောင်ဆွဲပါသနည်း (စိတ်) | ၆၄၈<br> ဥမ္မဂ္ဂ ဥမင်္ဂ အနက်အဓိပ္ပာယ် | ၆၄၉<br> ၇-သူယုတ်သည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု မသိနိုင် | ၆၅၀<br> ၈-ကဲ့ရဲ့သူမှန်သမျှ ကုသိုလ်မဖြစ် ကဲ့ရဲ့ထိုက်သည်တဲ့ | ၆၅၀<br> ၉-မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရား ၄-ပါးနှင့် ပညာအဆင့်ဆင့် | ၆၅၂<br> ၁၀-ပဋိပတ်ရဟန်းများကို ကြည်ညို၍ ဘုရားရှင်မိန့်ကြား | ၆၅၄<br> (၂၀) ၅-မဟာဝဂ် ၁-ပရိယတ်အကျိုးဆက် ၄-မျိုး | ၆၅၅<br> ဤသုတ်ဖြစ်ရပ်နှင့် နတ်ပြည်၌ တရားဟောသူများ | ၆၅၅<br> ၂-အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ကို အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် သိအပ်ပုံ | ၆၅၇<br> ၃-မာယာဖြင့် တိတ္ထိတပည့်များကို ရှင်ဂေါတမ လှည့်ပတ်၏ | ၆၅၈<br> မာယာကောင်းသည် ဆွေမျိုးအားလုံး လှည့်ပတ်မိဖို့ကောင်း | ၆၅၉<br> အင်ကြင်းပင်ကြီးတို့သော်လည်း ဤမာယာလှည့်ပတ်မိလျှင် ကောင်းမည် | ၆၆၀<br> ၄-နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုရန် အားထုတ်မှု ၄-မျိုး | ၆၆၃<br> ကောလဗျဂ္ဃပဇ္ဇမြို့မည်ပုံ | ၆၆၃<br> ၅-ဝပ္ပသာကီဝင်နှင့် ရှင်မောဂ္ဂလာန် | ၆၆၃<br> ကိုယ်လျှင်အဆုံးရှိသော ဝေဒနာနှင့် မြင်းအရောင်းအဝယ် | ၆၆၅<br> <hr> မာတိကာ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၆-ဘုရားရှင်နှင့် သာဠ အဘယ လိစ္ဆဝီမင်း ၂-ဦး | ၆၆၇<br> ဥပမာနှီးနှောခြင်းနှင့် ဆန်းကြယ်သောမြားအတတ်များ | ၆၆၈<br> ၇-မာတုဂါမ အဆင်းလှ၊ ကြွယ်ဝ၊ တန်ခိုးကြီး၊ မကြီးကြောင်းများ | ၆၇၀<br> ၈-တိတ္ထိအကျင့်မျိုးစုံနှင့် ဘုရားသာသနာတော် | ၆၇၀<br> အိမ်ထောင်သည်ဘဝ ကျဉ်းမြောင်းပုံနှင့် ဥစ္စာ ဆွေမျိုးနည်း များ | ၆၇၂<br> ချိန် အသပြာတိုင်းတာစဉ်းလဲနှင့် လှည့်ဖြားခြင်း | ၆၇၇<br> ငှက်သည် လိုရာပျံ၊ တောရပုဂ္ဂိုလ်မှန်လျှင် | ၆၇၈<br> သေနာသန ၄-မျိုးနှင့် ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးခွဲ | ၆၇၉<br> ၉-တဏှာကြောင့် သံသရာရှည်ပုံ ကွန်ရက် ယက်ကန်းချည်ထွေးပမာ | ၆၇၉<br> တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးသရုပ် | ၆၈၀<br> ၁၀-ချစ်ခြင်းကြောင့် မုန်းခြင်းစသည် ၄-မျိုးအကျယ် | ၆၈၂<br> (၂၁) ၅-ပဉ္စမသုတ် ၅၀ (၂၁) သပ္ပုရိသဝဂ်၊ ၁-သူယုတ် သူကောင်းများ | ၆၈၂<br> (၂၂) ၂-ပရိသဝဂ်၊ ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတင့်တယ်စေတတ်သူများ | ၆၈၄<br> ၂-ငရဲ နတ်ပြည်ရောက်မည့်သူအမျိုးမျိုး | ၆၈၇<br> (၂၃) ၃-ဒုစရိတဝဂ်၊ ဒုစရိုက် သုစရိုက် သူယုတ် သူကောင်းများ | ၆၈၇<br> (၂၄) ၄-ကမ္မဝဂ်၊ ၁-ကံ ၄-မျိုးအဓိပ္ပာယ်အကျယ် | ၆၈၉<br> ၃-ကံအားလုံးကို မပြုရဟု ပညတ်ပါသလော | ၆၉၁<br> ၁၀-ဤသာသနာ၌သာ ရဟန်း ၄-မျိုး ရနိုင်သည်ဟု ကြုံးဝါးကြ | ၆၉၂<br> သာမဏ ၄-မျိုး၊ တနည်း- ၁၂-မျိုး | ၆၉၄<br> (၂၅) ၅-အာပတ္တိဘယဝဂ်၊ ၁-ရဟန်းယုတ်၏ မျှော်လင့်ချက် ၄-မျိုး | ၆၉၅<br> ၂-အာပတ်ကို အကြောင်းပြု၍ဖြစ်သော ဘေး ၄-မျိုး | ၆၉၆<br> ၃-အကျင့်မြတ်၏ အကျိုးတရား ၄၊ အိပ်ခြင်း ၄-မျိုး (ဘုရား) | ၆၉၉<br> ၅-စေတီထိုက်သူ ၄-သီလရှိပုထုဇဉ်ကို ရဟန္တာအတူ | ၇၀၀<br> ၆-ပညာတိုးပွားကြောင်း တရား ၄-မျိုး | ၇၀၀<br> (၂၆) ၆-အဘိညာဝဂ်၊ ၁-ပိုင်းခြားသိထိုက်သောတရား | ၇၀၁<br> ၂-အရိယာမဟုတ်သူ ဟုတ်သူတို့၏ ရှာမှီးခြင်းများ | ၇၀၁<br> <hr> <br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ---|---<br> ၃-ချီးမြှောက်ကြောင်း ဝတ္ထု ၄-မျိုး | ၇၀၂<br> ၄-တပည့်တော်အား တရားအကျဉ်းဟောပါဘုရား (မာလုကျပုတ္တ) | ၇၀၂<br> ၅-စည်းစိမ်ဥစ္စာ အရှည်မတည်ကြောင်း ၄-မျိုး | ၇၀၃<br> ၆-အာဇာနည်မြင်းကောင်း ရဟန်းကောင်းအင်္ဂါ | ၇၀၃<br> ၉-တောကျောင်းနေထိုက် မနေထိုက်သော ရဟန်းများ | ၇၀၄<br> (၂၇) ၇-ကမ္မပထဝဂ်၊ ၁-ကိုယ်တိုင် တိုက်တွန်းချီးမွမ်းစိတ်တူ | ၇၀၅<br> (၂၈) ၈-ရာဂပေယျာလ၊ ၁-ရာဂပျောက်ရန် သတိပဋ္ဌာန်စသည်ပွား | ၇၀၅<br> ၃၁-၅၁၀-ဒေါသစသည် ပျောက်ရန်နည်းတူပွား | ၇၀၆<br> ကျမ်းစာ ပထမပိုင်း တခန်းရပ်နိဂုံး | ၇၀၇<br> <hr> နမော အနုတ္တရပဉ္စနိကာယသာသနဒေသက။</p> <h3>ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ် နိဒါန်းဆွယ်</h3> <h3>အင်္ဂုတ္တရုဏ်ဂုဏ်ရည် ခြင်္သေ့ဆီ</h3> <p>ခြင်္သေ့ဆီသည် သိင်္ဂီရွှေခွက်၌တည်သကဲ့သို့ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဓမ္မောသဓဆေးဆီ ပဉ္စနိကာယ အမြိုက်ရည်သည်လည်း ချမ်းသာအစစ်အမှန်ကို ခံယူနိုင်စွမ်းရှိကြသော ဗုဒ္ဓနွယ်ဝင် ပညာရှင်တို့၏ (ပါရမီရှင်တို့၏) သဒ္ဓါ၊ ပညာ၊ စေတနာ အစဉ် စိတ္တုပ္ပါဒ်တို့ စုပေါင်းယှဉ်နေသော သိင်္ဂီနိက် ရွှေစင်ခွက်၌သာ ဝင်လျက် ငြိမ်သက်နားခိုနိုင်ပါသည်။</p> <p>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကား နိကာယ်ကြီး ၅-ရပ်တွင် ခုဒ္ဒကနိကာယ်မှတပါး ကျယ်ဝန်းကြီးမား အများဆုံးဖြစ်၍ သုတ်ပေါင်း ၉၅၅၇- သုတ်၊ ဘာဏဝါရပေါင်း ၁၂၀၊ နိပါတ်ပေါင်းမှာ ၁-မှစ၍ ၁၁-အထိရှိသည်။ ပဌမသံဂါယနာတင်ပြီးသောအခါ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် သာသနာတော် တည်တံ့ပြန့်ပွားရေးအတွက် အရှင်အနုရုဒ္ဓါအား လွှဲအပ်၍ တပည့်များကို အဆက်မပြတ်အောင် သင်ကြားချအပ်စေသည်။</p> <h3>ပါဝင်သောတရားများ</h3> <p>“ယောကျ်ားများ၏စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်သော တရားများမှာ မိန်းမ၏ အာရုံ ၅-ပါးတို့ ဖြစ်သည်။”</p> <p>ဟောတော်မူပြီး ယင်းအဓိပ္ပာယ်ပြည့်စုံအောင် အဋ္ဌကထာ၌ ကျယ်ဝန်းစွာ ဖွင့်ပြသည်။ တောင်ထိပ်ပွဲသဘင်တွင် မိဖုရားကိုမြင်သော စိတ္တရှင်ကြီးမှာ အချစ်ရူးရူး၍ တဝူးဝူးရွတ်နေသည်။ ယင်းမိဖုရား မကြာခင်ကွယ်လွန်၍ အသုဘရှုပြန်လာကြသော ရှင်ငယ်များ ပြောပြရာ လက်မခံ၊ မြေကြီးဖြစ်သည်အထိ ရူးကျန်ရစ်မည့် ဦးစိတ္တ ဖြစ်သည်။</p> <p>တောင်ကြား ရေအိုင်တွင်းဆင်းမိသော ဆင်ကြီးကို ရွှေပုစွန်ကြီးက လက်မဖြင့် ညှပ်ရာ ဇနီးဆင်မက “ပုစွန်ခေါင်းဆောင်ကြီးရှင့်၊ ပျက်ရည်မစဲ ငိုပွဲဆင်ရ ကျွန်မ ချစ်ခင် မောင်တော်ဆင်ကို ခုပင်မနှေး လွှတ်၍ပေးပါ တောင်းပန်ပါသည်။” ဤသို့ ကနွဲ့ကလျ ဆင်မအသံကြားသောအခါ ရွှေပုစွန်ဝူး ပျက်လုံးပြူးက အားလျှော့ရှာသည်။ အခွင့်ကောင်းရပြီး ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ဒုတိယခြေမြှောက်ကာ ပုစွန်လုံးပေါ် တအားနင်းကာ ခြင်းခတ်သည့်အသွင် လမ်းပေါ်အတင်လိုက် ဆင်များဝိုင်းစု အမှုန့်ပြုတော့သည်။ ဤသို့လျှင် မိန်းမများကြောင့် ယောကျ်ားများ ကိုယ်သိုက်ပျောက် အကုသိုလ်စိတ်ပေါက်၍ ဒုက္ခရောက်ရပုံကို ဤနိကာယ်၌ ကျယ်ဝန်းစွာ ပြထားသည်။<br> <hr> <b>ယောကျ်ားများကြောင့် မိန်းမများလည်း ဒုက္ခ</b>။ ။ <br> ဘုရားရှင်က အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူပြီး အဖွင့်၌ ကြေးပြာသာဒ်တံခါး၌ ရပ်နေသော ရဟန်းငယ်ကိုမြင်၍ မိဖုရားတဦး ရာဂဘီလူး ပူးဝင်ဖမ်းစား သေသွားသည်။ ဂုတ္တိလ စောင်းဆရာ၏ ညဉ့်ဦးပိုင်းအချိန် အိမ်တံခါးထိုင်ကာ ခံစားမှုအပြည့်ပါသော သီချင်းသံနှင့် စောင်းသံကိုကြားရသော ဗာရာဏသီ အမျိုးသမီးတဦး အသံကြားရာ စောင်းဆရာထံ ချက်ချင်းလာတော့သည်။ သို့သော် တံခါးထင်၍ ထွက်သောနေရာမှ ပြတင်းဖြစ်နေသဖြင့် ကောင်းကင်၌ပင် အမျိုးသမီး အသက်ပျောက်တော့၏။ သာဓကများစွာ ဤနိကာယ်မှာ ဖတ်ရပါမည်။</p> <h3>ကိလေသာမဖြစ်ရေး အလုပ်ပေးသည်</h3> <p>ဤသို့လျှင် သံသရာ၌ ထီးမသတ္တဝါ အနန္တတို့ ကိလေသာကြောင့်သာ ဒုက္ခရောက်ရသည်ဖြစ်ရာ ထိုကိလေသာမဖြစ်ရေးကို ကျမ်းမြတ်က အလုပ်ပေးပါသည်။ နီဝရဏပ္ပဟာနဝဂ်၌ ဘုရားရှင်က “နှစ်သက်ဖွယ် သုဘအာရုံကြောင့် မဖြစ်သေးသော ကာမတဏှာဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးကာမတဏှာလည်း တိုးပွားသည်။ မတင့်တယ်သော အသုဘအာရုံနှင့် ပဌမဈာန်သည်သာ ကာမတဏှာကင်းကြောင်း” စသည်ဖြင့် ကိလေသာအားလုံးပယ်ရေးအတွက် အလုပ်ပေးတော်မူသည်။ ယင်းဒေသနာအဖွင့်၌-<br> ၁။ ကျောင်းကန်ဘုရား ဝတ်နိဗဒ်များပြုခြင်း၊<br> ၂။ ပရိယတ္တိ သင်ကြားပို့ချခြင်း၊<br> ၃။ ဓူတင် ၁၃-ပါး ဆောင်ထားခြင်း၊<br> ၄။ ဈာန်သမာပတ် ဝင်စားခြင်း၊<br> ၅။ ဝိပဿနာ ရှုမှတ်ပွားများနေခြင်း၊</p> <p>၆။ ဥပုသ်အိမ်၊ ဆွမ်းစားကျောင်းဆောက်စသော ဝေယျာဝစ္စများ ပြုနေခြင်း တို့ဖြင့် ကိလေသာများ ဖြစ်ခွင့်မရပုံ ဖွင့်ပြပါသည်။</p> <h3>ဝေယျာဝစ္စဖြင့် ကိလေသာခွာ</h3> <p>ရဟန်း ၇-ဝါရ အရှင်တိဿသည် တားဆီးမရ လူထွက်လိုလှ၍ ဆရာ့ထံခွင့်ပန်ရာ တပည့်တိဿ၏ အရဟတ္တဖိုလ်ရမည့် အကြောင်းကိုမြင်သော ဆရာက “ငါတို့ အိုပြီ၊ ငါတို့ နေဖို့ ကျောင်းတဆောင် ဆောက်ခဲ့ပါ” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် ဝန်ခံလိုက်ရသည်။ ဆောက်ပြီး၍ ဆရာ့ထံသွားအလျှောက်တွင် “ငါ့ရှင် ပင်ပန်းရသောကျောင်းမှာ ယနေ့တရက် ငါ့ရှင်ပင် နားမနေကျိန်းစက်ပါ” ဆရာ့အမိန့်အရ ကျောင်းသစ်ဝင်ထိုင်ကာ...<br> <hr> “ဆရာ့အတွက် ဝေယျာဝစ္စကျနအောင် ငါပြုပြီးပေါ့” ဆင်ခြင်စဉ် ဝင်လာသော ပီတိကိုခွာ ဝိပဿနာအရှုလိုက် အရဟတ္တဖိုလ် ဆိုက်သွားသည်၊ ဤကား ဝေယျာဝစ္စဖြင့်ခွာထားသော ကိလေသာ နေရာမရတော့ခြင်းပင်၊ အခြားဆိုင်ရာများကိုလည်း ကျမ်းမြတ်က ဖွင့်အပ်သည်။</p> <h3>ရှက်ကြောက် ၂-ပါး၊ လောကစောင့်တရား</h3> <p>သတ္တဝါများ ရှက်ကြောက်ကင်း၍သာ ပြစ်မှုမျိုးစုံကုန်အောင်ပြုကြသည်။ အဟိရိက၊ အနောတ္တပ္ပ ကိလေသာ ၂-ပါး၏ သဘောပင်၊ မင်းအလိုလိုက်လျှင် လောက၌ ဆရာ့မယား၊ ဘကြီး၊ ဘထွေး မယား စသည် သီးခြားမရှိတော့နိုင်၊ အိမ်ခွေး၊ တောခွေးစသည်များပမာ လောကကြီး ရောယှက်ရှုပ်ထွေးတော့မည်၊ ထို့ကြောင့် ဟိရီ ဩတ္တပ္ပ (ရှက်၊ ကြောက်) တရား ၂-ပါးသည် လောကစောင့်တရားဖြစ်သည်စသည်ဖြင့်လည်း မိန့်သည်။</p> <p><b>ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ့် နိဗ္ဗာန်အထိ နယ်ကျယ်</b>။ ။ ထိုအကြောင်းကို ပဏိဟိတအစ္ဆဝဂ်၌ ပြသည်၊ စပါးဆူးအစ မည်သည့်ဆူးဖြစ်ဖြစ် စူးအောင်ထောင်ထားမှ စူးသည်၊ သွေးထွက်သည်၊ သို့မဟုတ်က မစူး၊ အလားတူပင် မြက်ဆုပ်အလှူပင်ဖြစ်စေ ဝဋ်မှထွက်မြောက်မှုတောင့်တလျှင် ရနိုင်သည် စသည်ဖြင့် အားသေးသော စပါးဆူးနှင့် ကုသိုလ်ငယ်ကို ပုံပြုမိန့်သည်။</p> <p><b>သာသနာမှာ သက်သာရာမျိုးစုံ</b>။ ။ အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမ သုတ္တန်ကိုဟောပြီး တချိန် သီလစင်ကြယ်သူ ရဟန်း ၆၀-ရဟန္တာဖြစ်၍ ပါရာဇိကကျသူ ရဟန်း ၆၀-သွေးအန်ကြသည်၊ သာမဏေပြု၍ သီလံထိန်း၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ် အနာဂါမ်ဖြစ်ကြ၊ အချို့နတ်ပြည်ရောက်ကြသည်။ အာပတ်ငယ်သင့်သူ ရဟန်း ၆၀၊ လူထွက်၍ သရဏဂုံ သီလစောင့် သောတာပန် စသည်ဖြစ်ကြ၊ အချို့နတ်ပြည်ရောက်ကြသည်။ (သွေးအန်လူထွက်အောင် ဟောသည်မဟုတ်။) ယင်းအကျိုးများမြင်၍ ဟောပါသည်။</p> <p>နတ်များမှတဆင့် ယင်းသုတ္တန်ကို အခြားသံဃာတော်များ ကြားသိရာ “သာသနာမှာ သန့်ရှင်းစွာနေဖို့မလွယ်” ရည်ရွယ်ပြီး ရဟန်း ရာ ထောင် လူ့ဘောင်ကူးကြသည်၊ ဤအကြောင်းကြောင့် ဘုရားရှင်က “သမုဒ္ဒရာမှာ ဆိပ်ကမ်းများသလို ငါဘုရားသာသနာမှာ သက်သာရာအကြောင်းက များကြသည်။ အပ္ပနာပစာရ ဘာဝနာ မဟုတ်စေကာမူ မေတ္တာနှင့် ရွှေပိုး ပွားများမှု လက်ဖျစ်တချက် မကြာဆိုင်ရာ ရွှေပိုင်းပွားများမှု၊ မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သောစိတ်ကို မှီဝဲမှုသည်ပင် သတ္တဝါတို့အား စီးပွားချမ်းသာနှံ့သွားသည်သာ၊ ပြည်သူ့ဆွမ်းကို အကျိုးရှိရှိ စားသူဟု ဆိုထိုက်သည်သာ” မိန့်သော စူဠအစ္ဆရာသံဃာတသုတ်ကို တွေ့ရလတ္တံ့။</p> <hr><h3>သာသနာ၏ မူရင်းဖြစ်လတ် ပရိယတ်</h3> <p>အဓိဂမ=ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၊ ပဋိပတ္တိ=အကျင့်သီလ၊ ပရိယတ္တိ=ပိဋက ၃-ပုံ၊ လိင်္ဂ=ရဟန်းအသွင်၊ ဓာတု=ဘုရားဓာတ်တော်များဟု ကွယ်ခြင်း ၅-မျိုးတွင် ပရိယတ်သာ လိုရင်းဖြစ်၍ သီဟိုဠ် စဏ္ဍာလတိဿဘေးကြီးဖြစ်ချိန် သိကြားမင်းသည် ဖောင်ဖန်ဆင်းပြီး သီဟိုဠ်သံဃာများကို အိန္ဒိယပို့ပေးခဲ့သည်၊ ရဟန်းတော် ၆-ကျိပ်မှာ သီဟိုဠ်မှာပင်နေပြီး သစ်မြစ်သစ်ဥ သစ်ရွက်များဖြင့် အသက်မွေးကာ ဗိုက်ပေါ်သဲပူတင်၊ ဦးခေါင်းချင်းယှဉ်၍ ၁၂-နှစ်တိုင်တိုင် ပိဋကတ်တော်များကို စောင့်ရှောက်ကြသည်။</p> <p>ကာလကောင်း၍ အိန္ဒိယမှ သံဃာတော် ၇၀၀ သီဟိုဠ် ပြန်ကြွ၊ သီဟိုဠ်ကျန်သံဃာ ၆-ကျိပ်နှင့် ပိဋကတ်တော်များကို တိုက်ဆိုင်ကြည့်ရာ အက္ခရာတလုံးမျှ မမှားယွင်းကြပါ၊ ထိုအစည်းအဝေးတွင် သာသနာတော်၏ ရေသောက်မြစ်သည် ပရိယတ်လော၊ ပဋိပတ်လော စောကြောကြသည်။</p> <h3>အဖြေ ၂-ပြားရှိခဲ့ပါလည်း</h3> <p>“ပံ့သုကူဆောင် အရှင်များက ပဋိပတ်၊ ဓမ္မကထိကများက ပရိယတ္တိ” အကြောင်းအသီးသီးပြ ဖြေဆိုကြရာ ပရိယတ်သာ သာသနာတော်၏ ရေသောက်မြစ် ဖြစ်ပုံတင်ပြသော ဓမ္မကထိကများ၏ အဆိုက အောင်မှတ်ရသွားကြောင်း အကိုးသာဓကများစွာ ဤကျမ်းမှာ ပြထားသည်။ သာသနာမှု ထူးချွန်ဆုရသူများ၊ သာသနာတော်အတွက် အားတက်ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဗုဒ္ဓကိုယ်တိုင် ပေးအပ်သော ဘွဲ့ထူးရပုဂ္ဂိုလ်အားလုံးကိုလည်း ဤကျမ်း၌ စုံလင်စွာကြည်ညိုရပါမည်။ တာဝတိံသာတွင် အဘိဓမ္မာဟောပြီး၍ ဘုရားရှင် လူ့ပြည်ဆင်းရာတွင် သင်္ကဿမြို့တံခါး၌ ဘုရားရှင်ကို ကြိုနေကြသော ပရိသတ်မှာ ၁၂-ယူဇနာရှိသည်။</p> <p>ယင်းပရိသတ်အား ဘုရားရှင်က ပုထုဇဉ်များဆိုင်ရာ သောတာပန်များဆိုင်ရာ စသည်ဖြင့် ပုစ္ဆာများကို တဆင့်စီမြှင့်၍ မေးတော်မူရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်အရာ၌ အရှင်မောဂ္ဂလာန်ဖြေဆိုနိုင်သော်လည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာအရာ၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာသာ ဖြေနိုင်သည်။ ထို့ထက်လွန်၍လည်း ဘုရားအရာဖြစ်သော ပုစ္ဆာကိုမေးတော်မူပြန်ရာ ဗုဒ္ဓထံမှ ရသော သဲလွန်စဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာပင် ဖြေနိုင်သည်၊ ဤဖြစ်ရပ်အရ “အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ပညာအကြီးဆုံး” ဗုဒ္ဓကိုယ်တိုင် ပေးအပ်သော ထူးချွန်ဆုကို ရရှိပါသည်။</p> <h3>စိတ်ဓာတ်ရင့်တည် မြတ်ပါရမီ</h3> <p>သူတော်ကောင်းတို့၏ ပါရမီစိတ်ဓာတ်ကား ဖြစ်ရာဘဝ မြင့်မြတ်တည်ကြည်လှသည်၊ “ဝတ္ထုအာရုံ ကာမဂုဏ်တွေ များလှ၍ သူ့ဘက်က စိတ်ပါးနေမှာ ပါရမီရှင်များအား အထင်မသေးသင့်ပါ၊ သန်းကြွယ်သူဌေးသားများ ဖြစ်ကြသော သရဒလုလင်နှင့် သီရိဝဍ္ဎနလုလင်တို့သည် တသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်းထက်ကပင် ပါရမီဖြည့်ဖက်များဖြစ်ကြ၍ ယခုဘဝမှာလည်း အတူတကွ နေထိုင် သွားလာကြသည်။<br> <hr> အချိန်မှာ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ တောင်ထိပ်ပွဲသဘင်တွင် လုလင် ၂-ဦးယှဉ်ကာ ပွဲကြည့်နေခိုက် ဖြစ်သည်။ ရှေးယခင်ကဆိုလျှင် ၂-ဦးသား ရယ်မောစရာ ဆုပေးစရာရှိလျှင် ရယ်မောဆုပေးကြ၊ ထိတ်လန့်စရာတွေ့လျှင်လည်း ထိတ်လန့်ကြ၏၊ ဉာဏ်ရင့်လာသော ယခုအခါ၌ကား ယခင်ကလို မဟုတ်တော့ဘဲ “ဤပွဲ၌ တကယ်ကြည့်စရာ ဘာမျှမရှိ၊ နှစ်တရာမရောက်ခင် အားလုံး အမည်တွေ ပျောက်ကုန်မှာပဲ၊ လွတ်မြောက်ရာ တရားကို ရှာဖို့ သင့်တော့သည်” ဤသို့ ပွဲကြည့်ရင်း သံဝေဂမြင် အာရုံထင်နေကြသည်။</p> <p>တဦးနှင့်တဦး အကဲခတ် စိတ်ကူးများ တင်ပြကြကာ ထွက်လမ်းရှာ၍ အဆုံးတွင် ဗုဒ္ဓခြေတော်ရင်းရောက် အဂ္ဂသာဝကအစုံတို့ ဖြစ်ကုန်တော့သည်၊ ပါရမီရှင်တို့၏ ဉာဏ်အစဉ်ကား ကြည်လင်ရွှင်လန်းဖွယ်ပါတည်း။</p> <h3>ထူးချွန်ဂုဏ်ရှိ ပိပ္ပလိနှင့် မယ်ဘဒ္ဒါ</h3> <p>ပိပ္ပလိလုလင်မှာ ၈၇-ကုဋေ ကြွယ်ဝ၍ စည်းစိမ်ကြီးလှသော်လည်း ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာခဲ့သဖြင့် ကာမဂုဏ် အာရုံစိတ် ခေါင်းပါးလှသည်၊ မိဘများဆန္ဒအရ မငြင်းသာ၍ “အမေ့ချွေးမ ရွှေရုပ်လိုလှလျှင် သားယူပါမည်” ဝန်ခံမိရကား ရွှေရုပ်ကိုရှာ မယ်ဘဒ္ဒါကို တွေ့ရသည်။ ယင်းသူမကလည်း နည်းတူ ကာမစိတ် ပါးသူပင် ဖြစ်သည်။ “အိမ်ရာမထောင်လိုကြကြောင်း” အချင်းချင်း လျှို့ဝှက်စာရေးကြရာ လမ်းတွင် ဆုံမိသော စာပို့လုလင် ၂-ဦး စာပါအဓိပ္ပာယ်ဖျက်၊ ချစ်ကြိုက်စကား ရေးစွက်၍ ပို့ကြသဖြင့် မကြိုက်ကြသူ ၂-ယောက် လင်မယားအရာ ရောက်သွားသည်။</p> <p>သို့သော် ညအိပ်စဉ် ၂-ဦးကြား ပန်းကုံးထား၍ အိပ်ကြ၏။ မိဘများ ကွယ်လွန်သော် ဘုံ ၃-ပါးကို မီးလောင်အိမ်ပမာ ဉာဏ်မှာ ထင်လာကြသဖြင့် ဈေးမှ ပရိက္ခရာဝယ်၍ လောက၌ရှိသော ရဟန္တာများကို ရည်ညွှန်းပြီး ရဟန်းပြုကြ၊ ပြာသာဒ်ပေါ်မှ ဆင်း၊ တောထွက်ကြသည်။ လင်မယား ၂-ဦး လမ်းခွဲသွားချိန် “ကမ္ဘာတသိန်းဖွဲ့ထားတဲ့မိတ် ယနေ့ပြတ်ပါပြီ” ဟု ဘဒ္ဒါက လျှောက်ထားအပြီး မြေကြီးသည် “စကြဝဠာ မြင်းမိုရ်တောင်တို့ကို ဆောင်စွမ်းနိုင်သော်လည်း အရှင် ၂-ပါးတို့ ဂုဏ်မဆောင်နိုင်တော့ပါ” ဆိုသည့်အနေ မြည်ဟည်း တုန်လှုပ်လေသည်။</p> <p>ထိုပိပ္ပလိကား ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ၃-ဂါဝုတ် ခရီးကြွ ကြိုဆိုပြီး ချီးမြှောက်ရသူ အရှင်မဟာကဿပဖြစ်လာသည်၊ ယင်းအရှင်မြတ်ကြီးနှင့်ဘုရားရှင် သင်္ကန်းချင်း လဲလှယ်ဝတ်၍ မြေလှုပ်ပုံ၊ ဂူကပ်အရာ ထူးချွန်ပုံ တွေ့ရပါမည်။ သာသနာတော်ကြီး ကြာရှည်အောင် အစဆုံး သံဂါယနာ တင်တော်မူသော သာသနာဦးကိုင် သံဃာဦးစီး ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး၏ ဖြစ်ရပ်ကား အံ့သြသပ္ပါယ်ဖွယ်ပါတကား။</p> <hr><h3>မင်္ဂလာဦး ထွက်ပြေးသူ လုလင်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီထွေး ရေဝတကို မိဘများ အရွယ်ရောက်လာလျှင် ရဟန်းပြုသွားမည်စိုး၍ ၇-နှစ်အရွယ် ငယ်ငယ်နှင့်ပင် အိမ်ထောင် ချပေးလိုက်သည်၊ မင်္ဂလာဆောင်သောနေ့ အသက် ၁၂၀-ရှိ အဖွားအိုကိုမြင် သံဝေဂထင်၍ ရွယ်တူ ကစားဖော်များနှင့် ကစားသယောင်ဆောင် ထွက်ပြေးသည်။</p> <p>တောကျောင်းတကျောင်းအရောက် ရှင်ပြုပေးဖို့ ရဟန်းတော်များကို တောင်းပန်ရာ “ဝတ်ကောင်းစားလှနှင့် ငါတို့မသိသူကို ရှင်ပြုမပေးဝံ့” ဟု မိန့်ကြသဖြင့် ရေဝတသည် လက် ၂-ဘက်မြှောက်ကာ “တပည့်တော်ကိုလုနေကြပါသည်” အော်တော့သည်၊ သံဃာများ စုလာ မေးကြသောအခါ “အဝတ်တန်ဆာကို မလုပါ၊ ရှင်ပြုပေးလျှင် ရမည့် လူနတ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာ (ရှင်မပြု၍ မရသဖြင့်) လုနေပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီထွေးဖြစ်ကြောင်းလည်း လျှောက်သဖြင့် ရဟန်းများက ရှင်ပြုပေးကြ၊ နောင် ရဟန်းပြုပေးကြသည်၊ တရားအားထုတ်ရဟန်းကိစ္စ ပြီးသွား၏၊ တောကျောင်းနေမှုအရာတွင် ထူးချွန်ဆုရပုံ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ တွေ့ရမည်။</p> <h3>တသာသနာလုံးသိသော အရှင်သီဝလိ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ကောလိယသာကီဝင်မျိုး သုပ္ပဝါသာ မင်းသမီးဝမ်း၌ ၇-နှစ် ၇-ရက် သန္ဓေနေပြီးမှ ဖွားမြင်လာရသည်၊ သန္ဓေတည်နေချိန်မှစ၍ ရာပေါင်းများစွာ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာများ ညဉ့်နံနက် ဆက်ရောက်လာကြသည်၊ မိခင် သုပ္ပဝါသာမှာ အရာရာ ရှေးကထက် ပြည့်စုံတော့၏။ မင်းသမီးလက်နှင့်ထိသော မျိုးစေ့တောင်း ကြဲရာ မျိုးစေ့တစေ့မှ အပင်ရာထောင်ပေါက်၍ တပယ်ကျယ်လယ်မှ စပါးလှည်း အစီး ၅၀၊ ၆၀-တိုက်ရသည်။</p> <p>အရှင်သီဝလိဖွားပြီး ၇-ရက်လုံး ဆွမ်းကပ်ရာ ဖွားစ သီဝလိသူငယ်မှာ သံဃာအား သောက်သုံးရေ ကပ်ခြင်းစသော ဝေယျာဝစ္စများ ပြုနိုင်သည်။ ဆွမ်းကျွေး နောက်ဆုံးရက်တွင် အရှင်သာရိပုတ္တရာက သူ့ဆန္ဒမေး၊ တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးပြီး ရှင်ပြုရန် ဆံရိတ်ရာ အပြီးတွင် ရဟန္တာဖြစ်သည်။</p> <p>အရှင်သီဝလိ သွားလေရာရာ၌ လူနတ်များက လှူဖွယ်များ အံ့ခန်းမကုန် လှူကြသည်။ ရှားတောကျောင်း အရှင်ရေဝတထံ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ကြွရောက်ရာတွင် “သီဝလိပါလျှင် ခရီးဖြောင့် တောလမ်းကကြွ” ဗုဒ္ဓအမိန့်အတိုင်း တောလမ်းက ကြသည်။ တောတွင်းနတ်များက အရှင်သီဝလိအား အမှူးထား၍ ၇-ရက်လုံး ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည် လှူကြသည်။ သို့သော် အရှင်မြတ် မိခင်ဝမ်း၌ ၇-နှစ် ၇-ရက် ကိန်းအောင်းရခြင်း၊ ဖွားခါနီး ၇-ရက်လုံး မိခင်မှာ မချိမဆံ့ ပင်ပန်းရခြင်းတို့မှာ-<br> <hr> လည်း အကြောင်းရင်း အကုသိုလ်ရှိရမည်ဖြစ်ရာ ရင်နင့်ဖွယ်ရာ ဤကျမ်းမှာ ဖတ်ရှုရပါမည်။</p> <h3>ဒါနဆိုင်ရာ ပြုဖွယ်ရာ</h3> <p><b>အလုပ်သမားက သူဌေးကြီးဖြစ်</b>။ ။ ဗာရာဏသီပြည် သုမနသူဌေးကြီး၏ အလုပ်သမား အန္နဘာရ သူဆင်းရဲသည် ဆွမ်းလုံးဝမရသေးသော ဥပရိဋ္ဌပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်အား သူ့အတွက် ထမင်းကိုလှူရာ လိမ္မာသော ဇနီးသည်ကပါ သူ့ထမင်းထပ်လှူသည်။ “သူဆင်းရဲဘဝမှ လွတ်ရပါလို၏” ဟု ဆုတောင်းလိုက်ကြ၏။ ယင်းအလှူကို သူဌေး၏ ထီးချက်စောင့်နတ်က ကောင်းချီးပေးသည်။</p> <p>သူဌေးကလည်း ဝမ်းသာ၍ ၁၀၀၀-ကျပ်ပေးပြီး မင်းနန်းတော် ခေါ်သွားရာ မင်းကြီးကပါ ငွေ ၁၀၀၀-ကျပ်နှင့် အိမ်နေရာ ထပ်ပေးပြန်သည်။ အိမ်နေရာကို သုတ်သင်ရာတွင် ပေါက်တူးထိသောနေရာတိုင်း ရွှေအိုးများရသဖြင့် ဓနသေဋ္ဌိဘွဲ့နှင့် ထီးဖြူပါရခြင်းသည် ပဌမဇော စေတနာအကျိုးပင် ဖြစ်၏။ နေ့စဉ် အလှူကြီးလှူနေသော သုမနသူဌေးကြီးအား နတ်က ကောင်းချီးမပေး၊ သူဆင်းရဲအားသာ ပေးပုံကို စုံလင်စွာ ကြည်ညိုရပါမည်။</p> <h3>ဆံပင်ကိုဖြတ် ၈-ကျပ်နှင့်ရောင်း</h3> <p>ဥဇ္ဇေနီမြို့အနီး ကေလပနာဠိနိဂုံးသူ (မိဘမရှိတော့၍ အဒေါ်နှင့် နေရသော စီးပွားပျက်) သဒ္ဓါရှင် အမျိုးသမီးသည် ဆွမ်းခံ၍ရမလာသော အရှင်ကစ္စာနအဝင်အပါ ရဟန္တာ ၈-ပါးကို မြင်၍ ကြည်ညိုပြီး အိမ်သို့ပင့်ထားကာ မိမိဆံပင်ကိုဖြတ်ပြီး အဒေါ် (အထိန်းတော်ကြီး) အား သွားရောင်းစေသည်။</p> <p>ယင်းဆံပင်ကို သူဌေးသမီးတဦးက ၁၀၀၀-ကျပ်အထိ ပေးဝယ်ဖူးသော်လည်း မရောင်းခဲ့ပါ၊ ယခု သွားရောင်းရာ၌ကား ၈-ကျပ်သာ ပေးလိုက်တော့သည်။ (ရောင်းလိုလှ၍ ရောင်းဈေးကျ၏၊ အဋ္ဌကထာ) ရဟန္တာ ၈-ပါးအား တပါး ၁-ကျပ်တန်ထား၍ စီမံချက်ပြုတ်ပြီး အဒေါ်အား ကပ်လှူစေသည်။ အရှင်ကစ္စာန အမိန့်အရ ရောက်လာသောဆွမ်းအမသည် ဝမ်းသာစွာ အရှင်မြတ် ၈-ပါးအား ရှိခိုးသည်နှင့်တပြိုင်နက် ဆံပင်များ မူလအတိုင်း ရှည်ထွက်လာသည်။</p> <p>လယ်မြေကောင်း၌စိုက်သော ပျိုးပင်ကား မကြာပါ။ သူမ၏ သဒ္ဓါတရားကို အရှင်မြတ်များ မိန့်၍သိသော စန္ဒပဇ္ဇောတမင်းသည် သူမကိုခေါ်စေပြီး မိဖုရားကြီးအရာထားလိုက်၏။ နောက်ပိုင်းတွင် ဘုရားကျောင်းအမဖြစ်၍ ဥဇ္ဇေနီပြည် သာသနာ နေလပမာလင်းပုံ စုံလင်အောင် ပြထားသည်။</p> <hr><h3>တထည်ဝတ်ရုံ ၂-ကိုယ်ခြုံရ</h3> <p>ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ဗန္ဓုမတီမြို့ ပုဏ္ဏားဇနီးမောင်နှံမှာ ခါးဝတ်တထည်စီရှိသော်လည်း ခြုံထည်မှာတထည်တည်းရှိ၍ “ဧကသာဋကပုဏ္ဏား” ဟု ထင်ရှားသည်။ အပြင်သို့ တဦးစီသာ ထွက်ရ၏။ ဘုရားရှင်တရား ပုဏ္ဏားသွားနာစဉ် ညဉ့်ဦးပိုင်း သဒ္ဓါဖြစ်ကာ လှူမည်ကြံမိသည်၊ “၂-ယောက်မှ တထည်သာရှိသည်၊ ခြုံထည်မရှိက မည်သူမျှ အပြင်မထွက်နိုင်” ကြံကာ ပျက်သွားသည်၊ သန်းခေါင်ယံမှာလည်း ကြံပြီးပျက်၊ မိုးသောက်ယံမှသာ အလှူဖြစ်ပြီး “ငါအောင်ပြီ” ၃-ကြိမ် ဟစ်ကြွေးသည်။</p> <p>ဗန္ဓုမမင်းကြီးကြား၍ လေ့လာ၊ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ ဝတ်စုံတစုံပို့စေ၏။ ဘုရားအား လှူပြန်သည်၊ မင်းကြီးက ၂-စုံ၊ ၄-စုံစသည်ဖြင့် ပို့ပြန်ရာ အားလုံးလှူပစ်သည်။ ၃၂-စုံရှိသောအခါမှ မိမိတို့ဇနီးမောင်နှံအတွက် ၂-စုံထား၊ အစုံ ၃၀-လှူသည်။ တရားနာရင်း ခြုံရန် တသိန်းတန်ကမ္ဗလာခြုံထည်ရသည်ကိုလည်း ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော် မျက်နှာကြက်တပ် လှူပြန်၏။ ပုဏ္ဏား၏စေတနာကျိုးသည် အသုံးအဆောင် အားလုံး ၈-မျိုးစီရသော ပုရောဟိတ်ရာထူး အဆင့်အထိပင် ကော်မြှောက်တင်ပေးလိုက်တော့သည်။ ကျမ်းစာအတွင်း၌ ဖြစ်ရပ်စုံကို အတော်ကုန်အောင် ပြထားသဖြင့် ဖတ်ရှုသူများ သဒ္ဓါကြည်လင် ဒါနပါရမီရှင်များ ဖြစ်ကြပါလိမ့်မည်၊ ဖြစ်ကြပါစေ၊ ယင်းပုဏ္ဏားကား သာသနာတော်၏ ထိပ်ခေါင်တင် တတိယ မဟာသာဝက အရှင်မဟာကဿပပင်တည်း။</p> <h3>သီလဆိုင်ရာ သုံးဖွယ်ရာ</h3> <h3>ဥပုသ်နေ့ဝက် တန်ခိုးထက်</h3> <p>“ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၊ သာသနာဝယ်၊ လိမ္မာလေငြား၊ အမျိုးသားတို့၊ လိမ္မာလေပြီး၊ အမျိုးသမီးတို့၊ အံ့သြဖွယ်ရာ၊ မှန်စွာဖြစ်ထ၊ မြတ်သီလ၏၊ ကျနစုံလင်၊ ကျိုးအင်ကို၊ အရှင်များစွာ၊ နတ်ဗြဟ္မာသည်၊ ဘယ်မှာရေးသား၊ (ပြည့်စုံအောင်) ဟောကြားနိုင်ပါမည်နည်း၊ မဟောကြားနိုင်သည်သာ။”</p> <p>ဆရာမြတ်တို့သည် သီလကျိုးကိုဤသို့ပင် အားပါးတရ ညွှန်ပြတော်မူပါသည်။ မှန်ပါ၏၊ ဟိမဝန္တာမှ ရသေ့ ၅၀၀၊ ကောသမ္ဘီမြို့၊ ဒကာသူဌေး ၃-ဦးထံ ကြွလာကြစဉ် ခရီးခဲ၌ ရေငတ်ကြ၍ ညောင်ပင်ကြီးအောက် အရောက် ညောင်စောင့်နတ်မင်းထံ အချီးအမြှောက် တောင့်တကြသည်။</p> <p>နတ်မင်းသည် လက်ကိုဆန့်၍ အဖျော်စသည်များ ကပ်ရာ ရသေ့များအံ့ဩကြပြီး ရှေးကုသိုလ်ကို မေးရာတွင် “လောက၌ ဘုရားပွင့်၍ သာဝတ္တိပြည်မှာ သီတင်းသုံးနေသည်၊ ဘုရားရှင်အား ပြုစုသော အနာထပိဏ်သူဌေးကြီးသည် ဥပုသ်နေ့များမှာ အလုပ်သမားများအား လုပ်ခအပြည့်ပေးပြီး ဥပုသ်စောင့်စေပါသည်၊ ကျွန်ုပ်မှာမူ...<br> <hr> နံနက်ပိုင်းမသိ၊ နေ့ခင်းထမင်းစားပြန်မှ သိရသဖြင့် နေ့ဝက်ဥပုသ်ကိုသာ ဖြူစင်သန့်ရှင်းအောင် စောင့်သုံးခဲ့ရပါသည်။ ထိုနေ့ပင် လေနာဖြင့်ကွယ်လွန်၍ ဤစည်းစိမ်ကို ရပါသည်” ဟု ဖြေဆိုသည်။ နေ့ဝက် ဥပုသ်အကျိုးပင် ဤမျှ များမြတ်လျှင် တနေ့လုံး တလလုံး စောင့်သုံးသောဥပုသ်တို့ အကျိုးကား မတိုင်းတာနိုင်တော့ပါ။</p> <h3>သိကြားမင်းစကား အမှားဖြစ်</h3> <p>သုဓမ္မာသဘင်တွင် သိကြားမင်း တရားဟောစဉ်က “ငါ့လို သိကြားမင်းစည်းစိမ် လိုလားကြလျှင် အဋ္ဌင်္ဂဥပုသ်စောင့်သုံးကြ” ဟု မိန့်ဖူးသည်၊ ထိုစကားကိုသိသော ဘုရားရှင်က “ငါ့လို ရဟန္တာလိုဖြစ်လျှင် ဥပုသ်စောင့်သုံးကြ၊ ရဟန္တာအရှင်မြတ်များ ဟောမှသာ ဥပုသ်ကျိုးကုန်သည်၊ သိကြားမင်းစည်းစိမ်မျှ ဥပုသ်ကျိုးမကုန်” ဤသို့ ဘုရားရှင်သည် သီလကျိုးကို နိဗ္ဗာန်ထိ ပို့တော်မူပုံဖြင့်လည်း သီလကို အားထားထိုက်ကြောင်း ထင်ရှားမည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ညီတော် အာနန္ဒာအလောင်းစသော မင်းသားများသည် မင်းသားစည်းစိမ်ရပ်နား၍ တဝါတွင်းလုံး အဝတ်ဖြူဝတ်ကာ ၁၀-ပါးသီလ စောင့်ကြသည်ကို ဤနိကာယ်နေရာများစွာတွင် မြင်ရပါသည်။</p> <h3>ရဟန်းသီလ နတ်စည်းစိမ်အသင်္ချေယျ</h3> <p>ကဿပဘုရား သာသနာတော်နောက်ပိုင်း ရဟန်းတော် ၇-ပါး တောင်ပေါ်လှေကားထောင်တက်ပြီး “မိမိစိတ် မိမိမနိုင်သူ ပြန်ဆင်း၊ နောင်တ တဖန် မပူပန်စေနှင့်၊ တက်ခဲ့သောလှေကားဖြုတ်ချကြ” ပြောဆိုကာ သဘောတူလှေကားဖြုတ်ချ အသက်စွန့်၍ အားထုတ်ကြသည်။</p> <p>သံဃာထေရ် ၅ ရက်မြောက် ရဟန္တာဖြစ်၍ ဒုတိယထေရ် ၇-ရက်မြောက်၌ အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ ဗြဟ္မာ့ပြည်သွားဖြစ်သည်၊ ကြွင်း ၅-ပါး ထိုဘဝ မဂ်ဖိုလ် မရကြသော်လည်း ဖြူစင်သော ရဟန်းသီလကြောင့် ဘုရားတဆူနှင့် တဆူအကြား အသင်္ချေယျတကပ်ပတ်လုံး လူ နတ် ချမ်းသာရ၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ပုက္ကုသာတိမင်း၊ သာယထေရ်၊ ဒါရုစိရိယထေရ်၊ ကုမာရကဿပထေရ်၊ ဒဗ္ဗထေရ်တို့ဖြစ်လာ၊ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံကြသည် စသည်ဖြင့် သီလကျိုးကို ကျယ်ဝန်းစွာ ကြည်ညိုရမည်။</p> <h3>ထွေထွေ ရာရာ သုတပဒေသာ</h3> <h3>လေယာဉ်ပျံလုပ် ပြည်အုပ်ချုပ်</h3> <p>ကဿပဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည်သား လက်သမားဆရာကြီးမှာ တပည့်ကြီး ၁၆-ဦး ရှိသည်၊ တဦးတဦးလျှင် ၁၀၀၀-စီ အနီးနေတပည့်များရာ တပည့်ကြီးငယ်ပေါင်း ၁၆၀၁၆ ဦးရှိပြီး လက်သမားပညာဖြင့် လုပ်ကိုင်စားသောက်ကြသည်၊ “အသက်ကြီးလျှင် လက်သမားအလုပ်မှလွယ်” ဆရာကြီးကြံကာ ရေသဖန်းသားကဲ့သို့သော သစ်ပေါ့များရှာ ဂဠုန်...<br> <hr> ရုပ်ပြုလုပ်လျက် အတွင်း၌ စက်ယန္တရားတပ်ပြီး တောတွင်းဆင်းပြသည်၊ တပည့်များကိုပါ ယင်းပညာသင်၊ လေယာဉ်ပျံလုပ်စေပြီး တိုင်းပြည်တည်ထောင် မင်းပြုကြ၊ တရားနှင့်အညီ အုပ်ချုပ်ကြ၍ သာယာဝပြောသော ကဋ္ဌဝါဟနပြည် ရှိခဲ့ကြောင်း ဤနိကာယ်တွင် ပြထားသည်။</p> <h3>ရေလုပ်သားနှင့် နတ်ပြည်၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းသမားနှင့် ပြိတ္တာ</h3> <p>နှစ် ၅၀-လုံး ရေလုပ်ငန်းနှင့် အသက်မွေးသူတဦး သေခါနီး မထနိုင်တော့ချိန် ဆွမ်းခံကိုယ်တော်တပါး ကြွလာပြီး သရဏဂုံ တည်စေသည်။ ၅-ပါးသီလ ပေးသောအခါ လျှာပြတ်ကျ အဆိုရပ်သွားသည်။ သရဏဂုံကုသိုလ်ဖြင့် စတုမဟာရာဇ်ဘုံဖြစ်ရသည်မှာ ကံငါသည်အတွက် အဖြစ်ထူးသလို နှစ် ၃၀-ပတ်လုံး ဒုတ္တိသကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းနေသော ကာလဥပါသကာမှာလည်း ဂင်္ဂါမြစ်၌ ၉-ဥသဘရှိသော မိကျောင်းပြိတ္တာ ဖြစ်သွားရသည်။ တချိန်တွင် ကမ္ဗကဆိပ်ရောက်လာသော ကျောက်တိုက်လှည်း ၆၀-ကို နွားများနှင့် ကျောက်များကိုပါ စားလိုက်သည်။ ယင်းဥပါသကာကား ကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်သော်လည်း ကမ္မဋ္ဌာန်းနိမိတ်မျှ မဖြစ်နိုင်သဖြင့် “ဘုရားသာသနာသည် ထွက်မြောက်ကြောင်းမဖြစ်နိုင်” ဟု သေခါနီး အယူဖောက်ပြန်သွားသောကြောင့်ပင်တည်း၊ အလားတူ အကြောင်းအရာတို့ကား များလှသည်။</p> <h3>နိဗ္ဗာန်တိုင်တဲ့ သဒ္ဓါကဲ၍</h3> <p>ယခုဘဝ သက်ဆုံးတိုင် မခွဲရက်သလို သံသရာတခွင်တွင်လည်း အတူသာယှဉ်လျက် နိဗ္ဗာန်တက်သည်အထိ လက်တွဲမဖြုတ်လိုကြပါကြောင်း နကုလဇနီးမောင်နှံက ဘုရားရှင်ထံ လျှောက်ရာတွင် ဘုရားရှင်က ဘဝပေါင်း ၂၀၀၀-အထိ မိဘ၊ ဘကြီး၊ ဘထွေးစသည် ဆွေမျိုးတော်စပ်ခဲ့သော ဇနီးမောင်နှံအား နိဗ္ဗာန်အထိ လက်တွဲမဖြုတ်နိုင်ကြောင်း ဟောအပ်သော တရားမြတ် ၄-ဖြာမှာလည်း တလောကလုံး ကျင့်သုံးဖွယ်ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>သား ငါးမသတ်ရ အမိန့်ကြောင့် ဈေးတွင် အသားဝယ်မရဖြစ်နေသော သုပ္ပိယာ အမျိုးသမီးမှာ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်က ဂိလာနပဉ္စင်းငယ်အတွက် အခက်တွေ့နေရာတွင် အိမ်ခန်းဝင်ကာ ပေါင်သားကို ဓားဖြင့်လှီးပြီး “ညီမရေ၊ သင့်ရာထည့်၍ အသားစွပ်ပြုတ် ဂိလာနကိုယ်တော်ထံသွားပို့” စသည် စီစဉ်၍ကပ်စေသည်။ ထူးချွန်သော စေတနာသဒ္ဓါမှုန်တို့ကြောင့် အမာရွတ်မျှမထင် အသားပြန်ပြည့်ပုံ၊ ဘုရားရှင်ချီးမြှောက်ပုံ၊ သိက္ခာပုဒ်ပညတ်ပုံ စုံလင်စွာကြည်ညိုရမည်။</p> <h3>မိဘပြုစု ရောင်းဝယ်မှုပါ</h3> <p>နှစ်တရာတမ်း သားသမီးများသည် နှစ်တရာပတ်လုံး မိဘ ၂-ပါးကို ပခုံးပေါ်တင်၍ လုပ်ကျွေးပြုစုစေကာမူ မိဘတို့အား ကျေးဇူးဆပ်ခြင်း မဖြစ်နိုင်သေး၊ စကြာမင်းစည်းစိမ်၌ မိဘတို့ကို အပ်...<br> <hr> ထားစေကာမူ ကျေးဇူးဆပ်ရာ မရောက်သေး ဟောတော်မူပြီး ကျေးဇူးဆပ်ရာရောက်ပုံကို တဖန်ထပ်၍ ဟောတော်မူသည်မှာ နိကာယ်စာရှုသူများအားလုံး ကျင့်သုံးဖွယ်ပင်တည်း။</p> <p>ကုန်ကို ဤသို့ဝယ်၍ ဤသို့ရောင်းလျှင် အမြတ်မည်မျှရနိုင်သည်ဟု ပညာမျက်စိရှိ၍ အရောင်းအဝယ်ကျွမ်းကျင်သော ဉာဏ်ဝီရိယရှိကာ အရင်းအနှီးထုတ်ပေးမည့် အမှီကောင်းရှိလျှင် ဈေးသည်ကြီးပွားနိုင်သည်စသည်ဖြင့် လောကအစီးအပွားများကို ပြည့်စုံစွာဟောထားသလို သာသနာတော် အစီးအပွားဆိုင်ရာမှာလည်း ကျမ်းပြည့်ပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ဘာဝနာဆိုင်ရာ ရှုဖွယ်ရာ</h3> <h3>မျိုးစေ့မှန်မှ အပင်သန်</h3> <p>“သေခြင်းတရားမှလွတ်မြောက်အောင် သင်္ခါရလောကကို မည်သို့ရှုရပါမည်နည်း” မောဃရာဇရသေ့က ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “အမြဲသတိရှိလျက် ငါစွဲကိုစွန့်ကာ သင်္ခါရလောကကို အလိုမလိုက် အကြိုက်မပါ သုညသာထင်အောင် ဉာဏ်ဖြင့် ရှုရမည်” ဟု ဖြေတော်မူလိုက်သည်။ အဆုံး၌ တပည့်ရသေ့ ၁၀၀၀ နှင့်အတူ မောဃရာဇရသေ့ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၊ ဧဟိဘိက္ခုချည်း ဖြစ်ကြ၊ ပရိသတ် ထောင်ပေါင်းများစွာလည်း မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်။ အရှင်မြတ်တို့၏ ကိစ္စပြီး ခရီးရောက်ပုံမှာ သာသနာတော်၏ အံ့ဖွယ်ပင်ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုအရှင်တို့မှာ သံသရာတခွင်က ပျိုးထားခဲ့သော ပါရမီမျိုးစေ့ရှိ၍သာ ဖြစ်သည်။ မှန်၏၊ အရှင်စူဠပန်အလောင်းမှာ အတိတ်သံသရာမင်းဖြစ်စဉ်အခါက မြို့ပြလှည့်လည်စဉ် စင်ကြယ်သော ပဝါထုတ်၍ ချွေးသုတ်မိရာ ထင်လာသော ကရဇကာယ၏ သဘာဝကို သုံးသပ်မိသော ပါရမီမျိုးစေ့ကြောင့် ယခု စူဠပန်ဘဝတွင် ပဝါပိုင်းကို “ရဇောဟရဏံ” အလှူခံနှင့် မှတ်ဉာဏ်ထားကာ ပွားများသဖြင့် ဂုဏ်ထူးအစုံရ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ရဟန္တာလောင်း မကောင်းမာန</h3> <p>ခေမာမိဖုရားကား အဆင်းလှသလောက် မာနမောက်သည်။ ဗိမ္မိသာရမင်းကြီးမှာ ဘုရားကျောင်းဒါယကာ အရိယာကြီးဖြစ်ပေမယ့် မိဖုရားကား “အဆင်း၌ အပြစ်ကို ဘုရားဟောသည်” ဟု တဆင့်ကြားထား၍ ဘုရားထံမသွား၊ မင်းတရားကြီး ပရိယာယ်ပြုထားသော တေးဂီတ၏ စွမ်းအားကြောင့်သာ မိဖုရား ကျောင်းတော် ရောက်သွားသည်။</p> <p>ထိုအချိန်တွင် မိမိထက် အဆတရာမကသာသော ဣဒ္ဓိရုပ် အမျိုးသမီးတဦး ဘုရားရှင်အား ယပ်လေခတ် ပြုစုနေသည်ကိုမြင်ရမှ လှမာန်ကိုးသူ မာန်ကျိုးတော့သည်။<br> <hr> ယင်းအမျိုးသမီးငယ်ကို ကြည့်ရှုနေစဉ် ဗုဒ္ဓစီစဉ်ထားသော အမျိုးသမီးသည် ပျိုရာမှ အို၊ အိုရာမှနာ၊ မျက်ဖြူဆိုက်လာပြီး ယပ်နှင့်တကွ လဲကျသေသွားသည်။</p> <p>ထိုကိုမြင်သော ပါရမီရှင် မိဖုရားသည် “ဤမျှလှသော ခန္ဓာသော်မျှ ပျက်စီးရသည်၊ ငါလည်း ဤပုံပင်ဖြစ်ရမည်” ဟု သံဝေဂထင်နေစဉ် ဘုရားရှင်က “ကိလေသာသည် ခန္ဓာအစဉ်သို့ ပင့်ကူပမာလိုက်နေသည်၊ ပညာရှိများကား ကာမချမ်းသာ မတွယ်တာဘဲ ဖြတ်ကာ နိဗ္ဗာန်သွားကြသည်” စသည်ဖြင့်မိန့်ရာ သောတာပန်တည်၍ နောင်ရဟန်းပြု ရဟန္တာမကြီး ဖြစ်သွားသည်၊ ဘာဝနာစွမ်းဖြင့် ကိလေသာအစိုဓာတ်ကို ခန်းပြတ်စေခြင်းတည်း။</p> <h3>မတ်ရပ်တရားနာ ရဟန္တာ</h3> <p>ချစ်သားဗာဟိယ၊<br> ၁။ အဆင်း အသံ စသည်တို့၌ မြင်ကာ ကြားကာမျှစသည် ဖြစ်အောင်ကျင့်ရမည်။</p> <p>၂။ မြင်ကာ ကြားကာမျှ စသည်ဖြစ်အောင် ကျင့်နိုင်လျှင် အာရုံနှင့်စပ်သော ရာဂ ဒေါသ မောဟ ယှဉ်သူမဖြစ်နိုင်၊</p> <p>၃။ ရာဂ စသည်နှင့် မယှဉ်သူဖြစ်လာသော အခါ ထိုအဆင်းစသော အာရုံ၌ တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မမှီသူဖြစ်လိမ့်မည်။</p> <p>၄။ မမှီသူဖြစ်လာသောအခါ ဤလူ့ဘဝ၌လည်း ပြန်မဖြစ်၊ နတ်၊ ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ ဂတိ ၄-ဖြာတို့၌လည်း မရောက်တော့၊ မျက်မှောက်တမလွန်မှ တပါး လားရာဂတိမရှိ၊ ဘဝထိုထို၌ ရုပ် နာမ်အသစ် မဖြစ်ခြင်းသည်ပင် ဆင်းရဲအားလုံး၏ အဆုံး ဖြစ်သည်” ဟု နိဗ္ဗာန်အထွတ်တပ်၍ ဟောအပ်သော တရားအဆုံး၌ လမ်းခရီးအကြား ရပ်လျက်ပင် ဗာဟိယ ရဟန်းကိစ္စပြီးသည်။ ဤဝိပဿနာရှုပွားနည်းကား အကျဉ်းဆုံးဖြစ်၍ အပြည့်စုံဆုံးဖြစ်သည်။ သို့သော် အရှင်မြတ်အဖို့ ပရိက္ခရာမလှူဖူးခြင်း၊ လော်လီမှားယွင်းခဲ့ခြင်းစသော ကံကြမ္မာတို့ဖြင့် သံသရာဇာတ်သိမ်းမလှပုံ နိကာယ်၌ စုံလင်လှသည်။</p> <h3>ကြည်ညိုစရာပြည့်နေသော ဗုဒ္ဓသာသနာ</h3> <h3>၇-နှစ်သားပါရမီရှင်</h3> <p>ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးတဦး ဖွားကာနီး ကွယ်လွန်၍ သုသာန်ပို့ပြီး မီးရှို့စဉ် ဝမ်းရေပြင်ကွဲပြီး ကိုယ်ဝန်သူငယ်သည် ကောင်းကင်ပျံတက် နေဇာမြက်ပုံပေါ်ကျ အဖွားက မွေးထားရသည်။ ယင်းသူငယ် ၇-နှစ်အရွယ်တွင် အနုပိယနိဂုံး သရက်ဥယယျာဉ်၌ စံတော်မူသော ဘုရားရှင်ကို မြင်မြင်ချင်း ကြည်ညို၍ ရှင်ပြုလိုရကား အဖွားထံခွင့်တောင်း ခွင့်ရသည်။<br> <hr> ရှင်ပြုရန်ရဟန်းတပါး သင်ပေးသော တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းကို နှလုံးသွင်းလျက် ဆံရိတ်ရာ ပဌမဆံဝန်းရိတ်ချစဉ် သောတာပန်၊ ဒုတိယဆံဝန်း သကဒါဂါမ်၊ တတိယဆံဝန်း အနာဂါမ်၊ ဆံရိတ်အပြီး ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ ပဋိသမ္ဘိဒါ အဘိညာဉ်ဂုဏ်ထူးများလည်း ရ၍ ဘုရားရှင်ကျေနပ်တော်မူကာ ရဟန်းခံစေသည်။</p> <p>ဤအရှင်ကား ရာဇဂြိုဟ် သံဃာအားလုံးအတွက် နေရာထိုင်ခင်းနှင့်တကွ ဆွမ်းစသည်အားလုံးကို စီစဉ်ဆောင်ရွက်ပေးသဖြင့် အလွန်ထင်ရှားသော အရှင်ဒဗ္ဗဖြစ်သည်။ အချိန်ဟုတ် မဟုတ်၊ ခရီးဝေး နီး မရွေးချယ်၊ သံဃာခိုင်းသမျှ တန်ခိုးဖြင့် အရောင်အလင်း စီစဉ်၍ သံဃာရာ ထောင် အတွက် သွားလာ ဆောင်ရွက်ပေးသည်။ အရှင်မြတ်၏တန်ခိုးကိုကြည့်လို၍ အချို့ အာဂန္တုများက အဝေးနေရာကိုပင်ပို့စေသည်၊ သို့သော် အရှင်မြတ်အား ရဟန်းတော်တချို့က အလိုမကျ၍ သာသနာနေမရအောင် ဘိက္ခုနီမနှင့် စွပ်စွဲပုံ၊ ယင်းအရှင်၏ ရှေးကံဝေဖန်ရန် အဖွင့်၌ ပြထားသည်။</p> <h3>ကံစွမ်းအရာ မယုံမရှိရာ</h3> <p>ပိတ်ချင်းသီးတင်လာသော လှည်းသမားအား ရဟန္တာတပါးက “သူယုတ်၊ သင့်တောင်းထဲ ဘာပါလဲ” ဟုမေးရာ သူယုတ်ဟူသောစကားကြမ်းကို မကြိုက်သဖြင့် လှည်းသမားက “ကြွက်ချေးတွေပါ ဘုရား” ဟု မတော်မတည့် ပြန်လျှောက်သည်၊ ထိုစကားအတိုင်း တလှည်းလုံးကြွက်ချေးတွေချည့်ဖြစ်သွား၏။ ထိုအခါမှ မှားမှန်းသိကာ အရှင်မြတ်အား တောင်းပန်၊ အားလုံးပိတ်ချင်းသီးပြန်ဖြစ်သည်။ ဤအရှင်ကား ရှေးဘဝ ၅၀၀-လုံး သုံးခဲ့သော အထုံဝသီပါနေ၍သာ စကားကြမ်းသည်၊ စေတနာမှာ စင်ကြယ်ပါ၏။ ထိုရဟန္တာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆထေရ်အကြောင်း သိကောင်းစရာမှာလည်း များလှသည်။</p> <h3>ပရိသတ်ရှိသူများ နည်းယူဖွယ်</h3> <p>အာဠဝက မင်းသားသည် ကာမဂုဏ် ပယ်ခွာ အနာဂါမ်အရိယာဖြစ်သည်။ သီတင်းသည် အရိယာ ၅၀၀-အမြဲခြံရံသွားလာနေသည်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်က “ဤမျှများသောပရိသတ်ကို သင်ဘယ်ပုံချီးမြှောက်သနည်း” မေးရာ-<br> ၁။ ပေးမှကြိုက်မည့်သူကိုပေး၍၊<br> ၂။ စကားချိုမှကြိုက်မည့်သူကို ချိုသာစွာ ပြောပါသည်၊<br> ၃။ ကူညီမှ ကြိုက်မည့်သူကို ကိစ္စကြီးငယ်များမှာ ကူညီပေးပြီး၊<br> ၄။ အဆင့်တူထားမှ ကြိုက်မည့်သူကို အဆင့်တူထား ချီးမြှောက်ပါသည်” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် အထက်ပါ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ ရဟန္တာကဲ့သို့ စေတနာ မကြမ်းသော်လည်း နှုတ်ကြမ်းခြင်းသည် ဤချီးမြှောက် ဆွဲဆောင်မှု ၄-မျိုးနှင့် ဆန့်ကျင်သဖြင့် “ဝါ...<br> <hr> သနာဘာဂီ ဆက်တိုင်းမှီ” စရိုက်ကို အသိလိုက်၍ ပြုပြင်သင့်ပေသည်။ မှန်၏၊ စကားချိုမှ ကြိုက်မည့်သူကို များစွာပင် ပေးကမ်းထားသော်လည်း စကားကြမ်းလျှင်-<br> “သံပုရာတခြမ်းနှင့် စားသမျှကျေ၊ ဆဲတာနဲ့ ဆန်ချေးနဲ့ချ၊ အပြောမတတ်တော့ ဆဲ၊ အထိုင်မတတ်တော့ ချဲ” ဟု ဆိုသည့်အသွင် ချီးမြှောက်မှု အကျိုးမထင် ဖြစ်နိုင်သည်။ ဤသို့သော လောကရေးရာနှင့်တကွ အဖြာဖြာသော ဓမ္မရေးရာများကို နိကာယ်ကျမ်းမြတ်တွင် အထပ်ထပ် တွေ့နိုင်သည်။</p> <h3>ဒုဋ္ဌဂါမဏိ စေတနာ၊ ကောင်းကင်က သပိတ်လာ</h3> <p>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကို ရှုချင်စဖွယ် ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်ဖြင့် နိဒါန်းသွယ်ခဲ့သည်မှာ ရပ်နားသင့်ပေပြီ၊ ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း စစ်ရှုံး၍ အမတ်တဦးနှင့် ထွက်ပြေးရ၏၊ တောအုပ်အတွင်း ဆာလောင်လှ၍ ပုဆိုးကြားထား ယူလာသော ရွှေခွက်တွင်းရှိ ထမင်းကို တိဿအမတ်က ဆက်သရာ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် ပင့်ခိုင်းလိုက်သည်။</p> <p>“ဆွမ်းချိန်ပါဘုရား” ဟု အမတ်၏ ၃-ကြိမ် ပင့်လျှောက်သံကို မဟာတိဿထေရ် အဘိညာဉ်ဖြင့်ကြား ကြွလာသည်၊ မင်း၊ အမတ်၊ မြည်း၊ ၃-ဦးစာကိုပင် အရှင်မြတ်အား လှူလိုက်ကြ၏။ အရှင်မြတ်သည် အလှူခံပြီး ပြန်ကြွ သံဃာအားလုံး ဝေငှလှူသည်၊ ဘာမျှမစားရ၍ ဆာလောင်လှသော မင်းကြီးက “ဆွမ်းအပိုကို ပို့စေလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု ကြံရာ ယင်းအကြံကို သိသော အရှင်မြတ်က သပိတ်ကို ကောင်းကင်မှ လွှတ်လိုက် မင်းကြီးလက်တွင်းရောက်လာ၊ ၃-ဦးလုံးအတွက် ပြည့်စုံသည်၊ သပိတ်ကိုဆေး၊ သုတ်ပြီးခြုံထည်ကို သပိတ်၌ထည့်၍ “အရှင်မြတ်လက် သပိတ်တည်ပါစေ” ဆိုကာ ကောင်းကင်ကို ပို့ဆက်သည်။</p> <h3>မွန်မြတ်သည့်ကံ နတ်ရွာစံ</h3> <p>နတ်ရွာစံခါနီး ကုသိုလ်တော်စာရင်းကို နာယူနေသော မင်းကြီးသည် ကုဋေပေါင်းများစွာ တသက်တာအတွင်း ကုသိုလ်စာရင်းများတွင် ဤစစ်ရှုံးအလှူ၌ အမြင့်ဆုံးသဒ္ဓါဖြစ်ကာ နတ်ရွာသို့ တက်သွားသည်၊ မိမိလည်း ရဟန်းဘဝချိန်မှစ၍ မှတ်အပ်သော ကုသိုလ်စာရင်းတွင် ဤကျမ်းစာကုသိုလ်သည် မျှော်မှန်းအပ်သော လွတ်မြောက်ရေးအထိ ယူပေးမည်ဟု စေတနာမှန် ဇောစိတ်သန်ကာ ဧကန် ယူဆထားပါသည်။ ထို့ကြောင့် စွမ်းနိုင်သမျှ ပင်ပန်းခံကာ ရေးသားပါသည်။</p> <h3>သေတွင်းက သီသီကွင်းခဲ့</h3> <p>အောင်မြင်ပြည့်စုံသော ကျောင်းတိုက်တခု ဖြစ်လာရေးမှာ မလွယ်ပါ၊ ဇွဲ ဝီရိယနှင့် အချိန်ကာလ စသည်...<br> <hr> အတော်ယူရပါသည်။ သံဃာ ၃၅-ပါးနှင့် စခဲ့သော မိမိတို့ ဗိမာန်မှာ ၁၃၄၅-ခုနှစ် ယခုအချိန်ထိ တိုက်တာတည်သက် ၇-နှစ်တွင်း ဝင်လာပေပြီ၊ ပိဋက ၂-ပုံခွဲ၊ ၂-ပုံ၊ တပုံဆောင် နိကာယ်အောင် စာချ စာသင် အရှင်သံဃာတော် ၁၅၀-ကျော် ချမ်းသာစွာနေရ၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး မပင်ပန်းရပါ၊ မပင်ပန်းရအောင်လည်း စေတနာရှင်များက သတိပညာဦးစီးလျက် ရှိနေပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓ ဓမ္မ သံဃ ကိစ္စများဆိုင်ရာ ပလိဗောဓများ အကြားတွင် ဤစာကို ရေးသားစဉ် ၁၃၄၄-ခုနှစ် (မိမိအသက် ၅၅-နှစ်) တဝါတွင်းလုံး ဆေးရုံတွင် ဆီးချို၊ အသည်းရောင်အသားဝါရောဂါဖြင့် တက်ရောက်ကုသရပါ၏၊ သမားတော်ကြီးများ ဆရာဝန်များနှင့် စေတနာရှင်များကြောင့် သေတွင်းမှ သီသီကွင်းလာခဲ့နိုင်သည်။ (ပြုပြီးသမျှ ကောင်းမှုရှိသည် မှန်လျှင် ကောင်းမှုပြုလိုစိတ် ရှိသည်မှန်လျှင် သတ္တဝါအားလုံး ချမ်းသာကြပါစေ၊ ငါ့ရောဂါလည်း ပျောက်ပါစေဟူသော သစ္စာ၊ မေတ္တာ အဓိဋ္ဌာန် ဓမ္မဆေးကိုလည်း အားကိုးယုံကြည် အမြဲမှီလျက် တဘက်မှ ရှိနေပါသည်။) ထို့ကြောင့်ပင် ဤကျမ်းစာအပေါ် ဤသို့ မှန်းမျှော်နိုင်ပါသည်။</p> <h3>စကြာမင်းသော်မှ အမှီရမှ</h3> <p>စကြာမင်းသည် စကြာရတနာကို အမှီမရလျှင် ၄-ကျွန်းလုံးကို မအုပ်ချုပ်နိုင်၊ ထို့အတူ မိမိလည်း ကျေးဇူးတော်ရှင်များ ဖြစ်ကြသော--<br> ၁။ မွေးဖခင်ပမာ ပွင့်လှသိမ်ကုန်း အဘိဓဇ ဆရာတော်ကြီး၊<br> ၂။ ကျွေးဖခင်ပမာ မစိုးရိမ် ပဌမ အဘိဓဇ ဆရာတော်ကြီး၊<br> ဤ ၂-ပါးတို့၏ အမှီကို မရလျှင် သာသနာတော်တွင် ဤမျှထည်ဝါခန့်ညားသားနားစွာ သာသနာတော်ဆိုင်ရာများကို ဆောင်ရွက်နိုင်စွမ်း ရှိမည်မဟုတ်ပါ။ ထိုကျေးဇူးတော်ရှင်ကြီး ၂-ပါးကိုလည်းကောင်း၊ ထိုနည်းနှင်နှင် အခြားသော ကျေးဇူးရှင်များကိုလည်းကောင်း ဤဓမ္မနုဂ္ဂဟကုသိုလ်များအပြင် အခြား ဆည်းပူးပြုပြီး ကုသိုလ်ထူးများဖြင့်လည်း ပျပ်ဝပ်ကော်ရော် ပူဇော်ပါသည်။</p> <h3>ရေးသားအပ်ပြီးသော ကျမ်းစာများ</h3> <p>၁။ ပွင့်လှသိမ်ကုန်း ထေရုပ္ပတ္တိဒီပနီ၊ (ပုသိမ် မောင်းထောင်ဆရာတော်၏ ဂါထာပါဌ်အနက်ကို မိမိက စကားပြေညှပ်ပြီးစေသည်။)</p> <p>၂။ အဘိဓမ္မတ္ထသရူပမာလာကျမ်း၊ (ဆရာတော်ကြီး၏ လက်ရေးမူ ဆိုရိုးကို မိမိပြုပြင်ကာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ရေးသားသည်။)</p> <p>၃။ အနဂါရိယဂုဏ်တော်နှင့် အဂါရိယရှူဖွယ်၊<br> <hr> ၄။ အခြေခံ သာသနာရေးကျမ်း၊ (၃-၄-ကျမ်းများကို ကျောင်းအမကြီးခြံ ဓမ္မသုခကျောင်းဆောင် ယာယီ ၃-ထပ်စံကျောင်း၌ နေစဉ် ရေးသားသည်။)</p> <p><b>ဤကျမ်းစာရေးသားပုံ</b>။ ။ ပါဠိတော်ကို အဓိပ္ပာယ်သုံးကာ ချုံ့ရေးလျက် ဆိုင်ရာ အဋ္ဌကထာမှ သိဖွယ်ရာများကိုသာ စာရှုသူမြင်သာအောင် ခေတ်နှင့်အလျော် ဖော်သင့်သည်ကို ဖော်၍ချုံ့ရေးပါသည်။ ထို့ကြောင့် “စုံစည်းတင်ပြသော မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် (မြန်မာ) ကျမ်းစာ” အမည်တပ်ပါသည်။ ယခုပဌမပိုင်းတွင် ပါဠိတော် ၁၊ အဋ္ဌကထာ ၂၊ ပေါင်း ၃-အုပ်မှ အဆိုအမိန့်များ အတော်ကုန်စင်အောင် တင်ပြထားရာ သဒ္ဓါဇောဝင်သူတော်စင်တို့ ကြည်ရွှင်အားရ ကုသိုလ်စေတနာ အပြည့်အဝ ရကြမည်ဟု မျှော်မှန်းပါသည်။</p> <h3>ဓမ္မဒါနပါရမီရှင်</h3> <p>အခြေခံသာသနာရေးကျမ်း ထုတ်ပြီးစကပင် သဒ္ဓါဓိကပတ္တမြားကျောင်းအမကြီးသား ဦးအောင်မြင့်က “အရှင်ဘုရား၊ နောက် ကျမ်းစာတခုပြုစုလျှင် တပည့်တော် ဓမ္မဒါနပြုပါမည်” ဟု လျှောက်ထားသည့်အတိုင်း ဤကျမ်းဆိုင်ရာများကို လှူဒါန်းသဖြင့် အခက်အခဲမရှိ ရိုက်နှိပ်နိုင်ပါသည်၊ ကုသိုလ်ရှင်တို့၏ ကုသိုလ်အပင်များကား မြင့်မားသည်ထက် မြင့်မား၍ ကြီးထွားသည်ထက် ကြီးထွားမည်ကို ဤနိကာယ်လာ ဝိသာခါ အနာထပိဏ်တို့၏ စံချိန်ဖြင့် မမှိတ်မသုံ ယုံကြည်အပ်ပေသည်။</p> <p>ကျောင်းတိုက်ဆိုင်ရာ သာသနာ့တာဝန်အသီးသီးကို စေတနာအပြည့် ယူကြ၍ မိမိအား စာကြည့်ခွင့်၊ ရေးသားခွင့်ရအောင် ကူညီကြသော တိုက်ဝန်ဆောင် အရှင်တေဇောဘာသ၊ တာဝန်ခံစာချ အရှင်ပညာသီရိ၊ ပိဋက ၂-ပုံခွဲ အရှင်သဗ္ဗန၊ ပိဋက ၂-ပုံ အရှင်ခေမာသီရိ၊ ပိဋက ၂-ပုံ အရှင်ကောသလ္လ (ကောသိယ)၊ ပိဋက ၁-ပုံ အရှင်ကောဏ္ဍည၊ ဥဘတောဝိဘင်္ဂဓရ အရှင်သုစိတ္တ ဓမ္မာစရိယ ဂဏဝါစကများအား ကျေးဇူးတင်ရှိပါကြောင်းလည်း ဖော်ပြအပ်ပါသတည်း။</p> <h3>ချွတ်ချော်တွေက၊ ပြုပြင်ကြရန်</h3> <p>ဆန္ဒပတ္ထနာ၊ လျှောက်တင်ပါသည်၊<br> ချမ်းသာမြင့်ရှည်၊ တည်ကြပါစေ။</p> <h3>အရှင်ကောသလ္လ</h3> <p>၁၃၄၅-ခုနှစ်၊ တန်ဆောင်မုန်းလ။</p> <br>စာမျက်နှာ-1 <hr> <h3>ပဏာမ</h3> <p>တုမဲ့လွန်မြတ်၊ ငါးရပ်နိကာယ်၊ ဆုံးမဖွယ်ကို၊ ကျင့်ဖွယ်ဟောကြား၊ မြတ်ဘုရားအား၊ လေးစားကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ ရှိခိုးပါ၏၊ မြတ်စွာဘုရား- မြတ်စွာဘုရား။<br> <br>စာမျက်နှာ-2 <hr> <h3>ဧကကနိပါတ် - ၁။ ရူပါဒိဝဂ်</h3> တပည့်တော် ဤသို့ နာခဲ့ရပါသည်၊ သာဝတ္ထိပြည် အနာထပိဏ်သူဌေး၏ အာရာမ် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော အခါတပါး မြတ်စွာဘုရားက ရဟန်းများကို “ရဟန်းတို့” ဟု ခေါ်တော်မူရာ ရဟန်းများက “အရှင်ဘုရား” ဟု ပြန်လျှောက်ကြသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ရဟန်းတို့၊ မိန်းမ၏အဆင်းသည် ယောက်ျား၏ စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်သကဲ့သို့ အလားတူသော အခြားတခုသော အဆင်းကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ မိန်းမ၏ အဆင်းသည် ယောက်ျား၏စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်၏။</p> <p>အလားတူပင် မိန်းမ၏ အသံ၊ အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့သည် ယောက်ျား၏စိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်ကြောင်း၊ ယောက်ျား၏ အဆင်း၊ အသံ၊ အနံ့၊ အရသာသည်လည်း မိန်းမစိတ်ကို သိမ်းကျုံးယူငင်၍ တည်ကြောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဒေသနာနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p><b>အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်</b>။ ။ ဧကကနိပါတ်မှစ၍ ဧကာဒသကနိပါတ်အထိ ၁၁-မျိုးရှိ၍ သုတ်ပေါင်း (၉၅၅၇) ရှိသည့် “တပည့်တော် ဤသို့ နာခဲ့ရပါသည်” စသော စကားများမှာ ပထမသံဂါယနာတင်ချိန်က အရှင်အာနန္ဒာ ရွတ်သော စကားများတည်း။</p> <p>“တပည့်တော်ဤသို့” ဤစကားဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားဟောတရားများကို နာခဲ့ရပါသည်၊ သူတတ်သူသိ မဟုတ်၊ သူကား တပည့်သာဝကမျှသာဟု ဝန်ခံလျက် သူယုတ်မဟုတ်ပုံပြကာ ဘုရားရှင်ကိုပင် ဆရာတင်ပြသည်၊ ဆိုမည့်စကားများသည် တရားသခင် ဘုရားရှင်၏ တရားများဖြစ်၍ ယုံမှားဖွယ်မလိုဟု နတ်လူတို့အတွက် မာန်ကိုဖျက်၍ တရားအပေါ် သဒ္ဓါတက်စေသည်။ “အခါတပါး” ဤတရားကို မည်သောနှစ်၊ လ၊ ရက်၊ ပုဂ္ဂိုလ်မှာ ဘုရားဟောကြောင့် အရှင်အာနန္ဒာ သိသော်လည်း ထိုသို့ ရက်စွဲများ ထည့်ဆိုလျှင်...<br> <br>စာမျက်နှာ-3 <hr> ချမ်းသာစွာ ဆောင်ယူသင်ယူပို့ချဖို့ မဖြစ်နိုင်၊ စာကိုယ်စာသားလည်း များနေမည်ဖြစ်သဖြင့် “အခါတပါး” ဟု တခွန်းတည်း ပေါင်းဆိုသည်။</p> <p>ဘုရားလောင်း ဖွား၊ သံဝေဂရ တောထွက်၊ ဒုက္ကရစရိယာကျင့်၊ မာရ်အောင်၊ ဘုရားဖြစ်၊ ယင်းအချိန် စသည်များသည် နတ်လူတို့၌ ထင်ရှားလှသည်၊ ထိုတွင် တရားဟောချိန်ကို ပြသည်၊ ဉာဏ် ကရုဏာ အလုပ်ချိန်များတွင် ကရုဏာအလုပ်ချိန်၊ သူကျိုးကိုယ်ကျိုး ကျင့်ချိန်များတွင် သူကျိုးကျင့်ချိန်၊ တရားဟော တရားထိုင်ချိန်တို့တွင် တရားဟောချိန်ကို ပြသည်။</p> <p><b>မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ လောက၌ လေးစားအပ်သူကို “ဘဂဝါ - ဘုန်းတော်သခင် ဘုရားရှင်” ဟု သုံးကြသည်၊ ဘုရားရှင်ကား ဂုဏ်မြတ်အားလုံး ပိုင်ရှင်ဖြစ်၍ သတ္တဝါအားလုံးက လေးစားအပ်သည်၊ မြတ်စွာဘုရား-ဟူသော အမည်သည် ချီးမွမ်းအပ် မြတ်သောအမည်ဖြစ်သည်၊ ရိုသေလေးမြတ်စွာ ပြုအပ်၍ ဘဂဝါ-ဟု ဆိုသင့်ကြောင်း ပညာရှင်များ မိန့်ကြ၏။</p> <p><b>သာဝတ္ထိပြည်</b>။ ။ သဝတ္ထုအစုအဝေးရှိရာ နေရာမြို့တည်း၊ လူများဆိုင်ရာ အတွင်းပြင်ပစ္စည်း အသုံးအဆောင် အားလုံးလည်း ရှိသောမြို့ဖြစ်သည်၊ “သင်တို့မြို့ ဘာပစ္စည်းတွေ ရှိသလဲ” မေးလျှင် “အားလုံးရှိတယ် (သဗ္ဗံ အတ္ထိ)” စကားကိုစွဲ၍လည်း သာဝတ္ထိ မည်သည်။</p> <p><b>အနာထပိဏ်သူဌေး</b>။ ။ မိဘများပေးသော ငယ်နာမည်မှာ သုဒတ္တဖြစ်၍ လိုသမျှရ၊ မစ္ဆရိယကင်းရှင်း၊ သနားခြင်းစသော ဂုဏ်ထွေထွေဖြင့် အခြေအနေမဲ့တို့အား အမြဲထမင်းပေးတတ်၍ အနာထပိဏ်တွင်သည်၊ အာရာမ်ကျောင်းတော်ကား သာဝတ္ထိမြို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း မြတ်ရဟန်းတို့အတွက် နှစ်သက်ဖွယ်ဖြစ်၏၊ သူဌေးသည် ဇေတမင်းသား၏ ဥယျာဉ်မြေကို (၁၈) ကုဋေနှင့်ဝယ်ယူ၊ (၁၈) ကုဋေကုန် ကျောင်းဆောက်၊ (၁၈) ကုဋေကုန် ကျောင်းလွှတ်ပွဲ (ရေစက်ချပွဲ) ကျင်းပ။ ပေါင်း (၅၄) ကုဋေတန် ကျောင်းတိုက်ကြီးကို ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာအား အပ်နှင်းလှူဒါန်းသည်။</p> <p><b>ဇေတဝန်ကျောင်း</b>။ ။ မူလပိုင်ရှင် ဇေတမင်းသား၏ ဥယယျာဉ်မြေဖြစ်၍ ဇေတဝန်မည်သည်၊ မိမိရန်သူများကို အောင်၍ ရန်သူများကို ခမည်းတော်မင်းတရားကြီး အောင်ပြီးချိန် မွေး၍ အောင်အတိတ်နှင့် အောင်နိမိတ်မင်္ဂလာများ လိုလား၍ ဇေတမင်းသား (မောင်အောင် - အောင်အောင်မင်းသား) မှည့်ခေါ်ထားကြသည်၊ ကျောင်းဒကာနှင့် ကျောင်းနာမည်များ ရွတ်ဆိုသံဂါယနာတင်သဖြင့် “ကုသိုလ်လိုလားသူများ ဤမျှအထိ ကုသိုလ်တွေ ပြုကြတာပဲ” ဟု အတုယူလိုက်နာ ကျင့်သုံးနိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-4 <hr> <b>တောသားစစ်စစ် ဘုရားဖြစ်</b>။ ။ သာဝတ္ထိပြည် ဟူသောစကားဖြင့် သတ္တဝါများ အကျိုးစီးပွားအတွက် ဘုရားရှင် ပွင့်လာသည့် အလျောက် သတ္တဝါများ အကျိုးစီးပွား ပြီးပုံကိုပြ၍ ဇေတဝန်ဟူသောစကားဖြင့် တောမှာဖွားသောဘုရား တောကျောင်းမှာပင် နေပုံကိုပြသည်။ ဘုရားရှင်သည် လုမ္ဗိနီ အင်ကြင်းတောမှာ ဖွား၍ ဗောဓိပင်အောက်၌ ဘုရားဖြစ်တော်မူသည်မှာ လောကီ လောကုတ္တရာ ဖြစ်ရပ်ထူးများ တောမှာပင်ဖြစ်ကြောင်း သိမှတ်အပ်သည်။</p> <p><b>ရဟန်းတို့</b>။ ။ လူ နတ် ပရိသတ် များစွာတွင် ရဟန်းတော်များသာ သာသနာဝင်မှု ဦး၍ ကြီးမြတ်၊ သာသနာတာဝန်ခံများဖြစ်၍ ချီးမွမ်းအပ်၊ ဘုရားရှင်နှင့်လည်းနီး၊ ဘုရားပတ်ဝန်းကျင်မှာ စည်းလုံးပြီး ပရိသတ်တို့လည်း ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းတော်များကိုသာ တရားနာခံအဖြစ် ဘုရားရှင် ခေါ်တော်မူသည်။</p> <p><b>တရားနာခံထားကျိုး</b>။ ။ ဘုရားရှင် ခေါ်တော်မူလိုက်သဖြင့် ကြံစည်နေကြ စိတ်လေနေကြ တရားဆင်ခြင် ကမ္မဋ္ဌာန်းခွင် ဝင်နေကြသော ရဟန်းများ သတိရပြီး သုတ်တော်ဆိုင်ရာကို ကောင်းစွာမှတ်သား နာယူနိုင်သည်။ ဤသုတ်ဆိုင်ရာ အချိန်ကာလ၊ ဟောရာအရပ်၊ ဟောမိန့်သူ၊ တရားနာပရိသတ်စသည် နိဒါန်းကို အရှင်အာနန္ဒာ ထည့်သွင်းထားသဖြင့် သောတုဇဉ်များ မှတ်သားလွယ်တော့သည်။</p> <p><b>ဒေသနာတော် ၄-မျိုး</b>။ ။ (၁) သူတပါး မတောင်းပန်ဘဲ ဘုရားအလိုတော်ကျ ဟောသော အာကင်္ချေယသုတ်စသည် ၁-မျိုး၊ (၂) ဝိပဿနာဉာဏ်ရင့်မည့် သူတို့၏ အလိုကြည့်ကာ ဟောသော ရာဟုလောဝါဒသုတ် စသည် ၁-မျိုး၊ (၃) နတ် လူ များ အမေးရှိ၍ဟောသော ဒေဝတာသံယုတ် စသည် ၁-မျိုး၊ (၄) အကြောင်းရှိလာ၍ ဟောသော ဓမ္မဒါယာဒသုတ် စသည် ၁-မျိုး ဟု ၄-မျိုး ရှိရာတွင် ဤသုတ်ကား ရုပ်ကို အမြတ်တနိုး တန်ဖိုးထားသူတို့အတွက် ဟောရသော ဒုတိယ ဒေသနာမျိုး ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ယောက်ျားစိတ် သိမ်းကျုံး၍တည်</b>။ ။ ဘုံလေးပါးဆိုင်ရာ ကုသိုလ်စိတ် ၄-မျိုး ဖြစ်မှုကို တားမြစ်သည်၊ မိန်းမ၏ အာရုံ ၅-ပါးကြောင့် ယောက်ျားများ ကုသိုလ်စိတ် ခန်းခြောက်၊ အကုသိုလ်စိတ် ရောက်ကာ ကသိကအောက် ဖြစ်ရသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် ဘုရားရှင်က အာနန္ဒာအား “မိန်းမ မမြင်မိစေနှင့်၊ မြင်မိလျှင် စကားမပြောနှင့်၊ ပြောမိလျှင် မိကြီး၊ မိထွေး၊ အစ်မ၊ နှမ အရွယ် ဆွေမျိုးဆွယ်ဘိ သတိရှိ” စသည်ဖြင့် မိန့်သည်၊ ယောက်ျား အာရုံကြောင့် မိန်းမများ ကုသိုလ်စိတ်ကုန်နိုင်ပုံ နည်းတူပင်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-5 </p><hr> <h3>မိဖုရားမြင်၍ သွေးပျက်သော တောထွက် ဦးစိတ္တ</h3> <p>သံဃာတော်များကိုပါ အလှူကြီး လှူကြသော စေတိယတောင်ထိပ် ပုထိုးတော်ကြီး ပူဇော်ပွဲတွင် အရွယ်ကောင်း ရုပ်ကောင်း ဒမိဠမိဖုရားကို မစောင့်စည်းဘဲ ကြည့်မိသော စိတ္တရှင်ကြီးမှာ နေမရ ထိုင်မထူး အရူးအမူးဖြစ်ကာ မိဖုရားကိုပင် နှုတ်မှ တတွတ်တွတ်ရွတ်နေတော့သည်၊ ပတ်ဝန်းကျင်က အရူးဟုပင် သမုတ်နေကြတော့၏။ ယင်းမိဖုရားကြီး မကြာခင် ကွယ်လွန်၍ အသုဘရှု ပြန်လာကြသော သာမဏေငယ်များက ဦးစိတ္တအား ထိုအကြောင်း သွားပြောရာ လက်မခံပေ။ မြေကြီးဖြစ်သည်အထိ ရူးကျန်ရစ်မည့် အဖြစ်ထူးလှ ဦးစိတ္တဖြစ်သည်။</p> <p><b>ရမ္မက်ပြင်းထန် ၂-လောင်းပြိုင်</b>။ ။ သဒ္ဓါတိဿမင်းကြီး မိဖုရားများနှင့်အတူ ကျောင်းလာရာ ကြေးပြာသာဒ်တံခါးမုခ်မှ ရပ်ပြီး ကြည့်မိသော ရဟန်းတပါး ရာဂမီး လောင်တော့သည်၊ မိဖုရားကလည်း ပြန်၍အကြည့် မျက်စိချင်းဆုံမိရာ ရာဂစွဲငြိ မချိတင်ကဲ ၂-ဦးလုံးပင် သေပွဲဝင်ကြသည်။</p> <p>ကလျာဏီသိမ်ကျောင်းကြီးမှ ရဟန်းငယ်တပါးလည်း ဆွမ်းခံရွာ၌ အမျိုးသမီးတဦးအပေါ် စွဲမက်မိရာ အဝတ်လုံချည်ကိုပင် အရမှတ်ခဲ့သည်၊ (အမျိုးသမီးကလည်း ပြန်ကြိုက်ပုံ ရပါ၏။) ရဟန်းတပါးက ယင်းအဝတ်ကိုမြင်၍ မေးရာ “သူမ ကွယ်လွန်၍ အဝတ်ရခဲ့သည်” ပြောသဖြင့် သိလိုက်သောခဏတွင်ပင် “ငါ့စိတ်ကြောင့် ဆုံးရတာပဲ” ယူဆပြီး သောကမီးဆွယ် ယင်းရဟန်းငယ်ပါ ကွယ်လွန်သွားရှာသည်။</p> <p>မိန်းမအဆင်းဟူရာ၌ ခန္ဓာကိုယ်အဆင်းသာမက ကိုယ်နှင့်စပ်သော အဝတ်အစား၊ ပန်းနံ့သာ၊ အဆင်းအားလုံး ပါဝင်သည်၊ အသံစသည်၌လည်း နည်းတူပင်။ အသံကြောင့် တောင်ကြားရေအိုင်ကြီးအတွင်း ဆင်းမိသော ဆင်ပြောင်ကြီး ခြေကို ထိုအိုင်ကြီးမှ ရွှေပုစွန်ကြီးသည် လက်မဖြင့် ပြင်းစွာညှပ်ထားရာ ဇနီးသည်ဆင်မအား အကူအညီတောင်းရတော့သည်၊ “မြစ်သမုဒ္ဒရာ ရေရှိရာ ပုစွန်များတွင် ထူးချွန်ဂုဏ်မြင့် ခေါင်းဆောင်ကြီးရှင့်၊ မျက်ရည်မစဲ ငိုပွဲဆင်ရ ကျွန်တော်မ၏ချစ်လင် မောင်တော်ဆင်ကို ခုပင်မနှေး လွှတ်၍ပေးပါ တောင်းပန်ပါသည်”၊ ဤသို့ ကနွဲ့ကလျ ဆင်မအသံကြားသောအခါ ရွှေပုစွန်ထူး မျက်လုံးပြူးကာ အားလျော့မိရှာသည်၊ ခွင့်ကောင်းရပြီး ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ဒုတိယခြေမြှောက်ကာ ပုစွန်လုံးကိုယ်ပေါ် တအားနင်း၊ ခြင်းခတ်သည့်အသွင် ကမ်းပေါ်အတင်လိုက် ဆင်ပေါင်းများစွာဝိုင်းစု အမှုန့်ပြုကြတော့သည်။</p> <p><b>ဥဒေတယံဂါထာပျံ၊ စွမ်းအားပက်လက်သွား</b>။ ။ ဟိမဝန္တာနေ ဘုရားလောင်း ရွှေဥဒေါင်းကြီးမှာ အစာရှာအသွားတွင် ထွက်သော နေဝန်းကြီးကိုကြည့်၍ ဥဒေတယံဂါထာပျံကိုလည်းကောင်း၊ အိပ်တန်းတက်...<br> <br>စာမျက်နှာ-6 <hr> ချိန်တွင် ဝင်သောနေဝန်းကိုကြည့်၍ အပေတယံဂါထာပျံကိုလည်းကောင်း ပုံမှန်ရွတ်ကာ နှစ်ပေါင်း (၇၀၀) အထိပင် ကိုယ်ခံပြည့်စုံလုံခဲ့သည်၊ ယင်းနောက် တရက် စည်းချက်မချမီ ကြားရသော ဒေါင်းမအသံနောက် ပရိတ်မေ့ပျောက်ပြီး ကောက်ကောက်ပါလိုက်သွားရာ မင်းမိန့်အရပြုရသော မုဆိုးထောင်ချောက်တွင်း ဆင်းမိရသည်။</p> <p><b>အနံ့ဆိုးကြား မာတုဂါမ</b>။ ။ မိန်းမများ ကိုယ်နံ့ဆိုးရာ ယောက်ျားများ စိတ်ပေါက်အောင် မဖောက်နိုင်သဖြင့် အမွှေးနံ့သာ ပြင်ပအကူအညီ ယူကြရသည်။ မြင်းနံ့၊ သိုးနံ့၊ ချွေးနံ့၊ သွေးနံ့အမျိုးမျိုး ရှိတတ်ကြ၏၊ အချို့ ယောက်ျား ငမိုက်သားမှာ တအားပုပ်လျက် မခွာရက်အောင်တပ်မက်ကြသည်၊ (ဧကစ္စော အန္ဓဗာလော ဧဝရူပါယပိ ဣတ္ထိယာ ရဇ္ဇတေဝ) ဟု အဋ္ဌကထာ မိန့်သည်။</p> <p><b>ပါရမီရှင် မိန်းမများ</b>။ ။ စကြာမင်း၏ မိဖုရားရတနာကား ကိုယ်မှ စန္ဒကူးနံ့၊ ခံတွင်းမှ ကြာညိုနံ့ သင်းသည်၊ ပါရမီရှင် သူတော်စင်အမျိုးသမီးများ ရှိသင့်သလောက် အချိန်မရွေး ရှိကောင်းရာပါ၏၊ ဆင်၊ မြင်း၊ နွား စသည်တို့သည် ဇာတ်တူမိန်းမတို့၏ ဥတုနံ့ကို ၁-၂-၃ ယူဇနာကပင် သိကြသည်။</p> <p><b>အရသာကြောင့် ကျားသတ္တဝါပျက်စီး</b>။ ။ အရသာဟူသည် အကြောင်း ၄-ပါးကြောင့် ဖြစ်သော ရသာရုံတည်း၊ မယားဖြစ်သူ၏ “မောင် ဘာလုပ်ပေးရမလဲ၊ ဘာစားမလဲ၊ ကြိုက်တာပြော၊ ချက်ပေးမယ်လေ” စသည်ဖြင့် ချိုသာသော အပြောအဆို၊ နားအရသာ၊ သုံးဆောင်မှုအရသာ၊ နှုတ်ခမ်းချင်းထိရသဖြင့် ရသောတံတွေးစသော အရသာ၊ လင်အတွက်ချက်ပေးသော စားသောက်ဖွယ်အရသာများလည်း ပါဝင်သည်၊ မာတုဂါမလက်ဖြင့် ချက်ပေးသော စားဖွယ်သည် ဘာမဆို ချိုမြိန်သည်ဟုယူဆကာ ယောက်ျားများစွာ အကျိုးမဲ့ပျက်စီးကြသည်။</p> <p><b>မိန်းမအတွေ့</b>။ ။ ကိုယ်ထိတွေ့မှုနှင့် ကိုယ်နှင့်စပ်သော အဝတ်တန်ဆာစသည် ထိတွေ့မှု အားလုံးတည်း၊ မဟာစေတီယင်ပြင်၌ စာအံနေသော ရဟန်းတပါး မိန်းမအထိအတွေ့ဖြင့် ပျက်စီးရသည်၊ တောအုပ်အလယ် ဘီလူးမများဖန်ဆင်းသော ဈေးတန်းတွင် ဘုရားလောင်း၏ အဖော် ၅-ဦး အာရုံ ၅-ပါးနှင့်စပ်၍ အသီးသီး အကြိုက်ကျရာများ၌ ပျက်စီးကြပုံ “ပဉ္စဂရုကဇာတ်” ကိုလည်း မှတ်အပ်သည်။</p> <p>မိန်းမများလည်း ကြေးပြာသာဒ်တံခါး၌ ရပ်နေသော ရဟန်းငယ်ကိုမြင်၍ ကိုယ်နည်းတူခံကြရ၊ လုပ်တော်မိဖုရားတဦး ရာဂဘီလူး ပူးဝင်ဖမ်းစား သေသွားသည်။ အဆင်းဆိုင်ရာတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-7 <hr> ဂုတ္တိလစောင်းဆရာသည် ဗာရာဏသီ ပြည့်တန်ဆာတဦးအား ပျော်ပါးလို၍ ငွေ ၁၀၀၀ိ ပေးရာ ဆန္ဒမရှိသော သူမက ပြောင်လွှတ်လိုက်သည်၊ စောင်းဆရာသည် ညဦးပိုင်းအချိန် သူမ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင် အိမ်တံခါး၌ထိုင်ကာ ခံစားမှုပါသော သီချင်းသံနှင့် လိုက်ဖက်အောင် စောင်းကို ကိုယ်တိုင်သီဆို တီးခတ်ရာ သူမသည် အသံကြားရာ စောင်းဆရာထံ ခဏချင်းလာတော့သည်၊ သို့သော် တံခါးထင်၍ထွက်သော နေရာမှာ ဟင်းလင်းပွင့်သော ပြတင်းပေါက် ဖြစ်နေသဖြင့် ကောင်းကင်၌ပင် သူမ အသက်ပျောက်တော့၏၊ ဤကား အသံဆိုင်ရာဖြစ်သည်။</p> <p><b>ငယ်ကချစ် အနှစ်တရာ</b>။ ။ သာဝတ္ထိပြည် သူကြွယ်သမီး၏ လင်ယောက်ျား တရားနာ၊ သံဝေဂရ၊ ရဟန်းပြုသွားသည်၊ ကျန်ခဲ့သူမယားကို ပသေနဒီကောသလမင်း သိမ်းယူလိုက်၏၊ တနေ့တွင် ကောသလမင်းသည် မိဖုရားများအား ကြာညိုပန်း ဝေငှရာ မိဖုရားသစ်မှာ ၂-ပွင့်ရ၍ ပြုံးရွှင်ဝမ်းသာစွာနမ်းပြီး ငိုကြွေးသည်၊ မင်းကြီးမြင်၍ မေးရာ “ပန်းတပွင့်ပိုရ၍ ရယ်မိပါ၏၊ နမ်းလိုက်စဉ် ခံတွင်းမှ ကြာနံ့ရှိသော လင်ဟောင်း (ယခုရဟန်းသစ်) ကို သတိရ၍ ငိုမိပါ၏” ဟု လျှောက်ထားလိုက်သည်။</p> <p><b>ခံတွင်းကြာညို သာဓုဆို၍</b>။ ။ သံသယရှိသောမင်းကြီးသည် နန်းတွင်းအနံ့များ ဖယ်ရှား၊ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာများ နန်းတွင်းပင့် ဆွမ်းကပ်၊ လင်ဟောင်းရဟန်းသိအောင် စုံစမ်းကာ ဘုရားနှင့် သံဃာများ ပြန်ကြွဖို့၊ ယင်းရဟန်းကို အနုမောဒနာပြုစေဖို့ ဘုရားထံလျှောက်၊ အခွင့်ရသည်။ ယင်းရဟန်း အနုမောဒနာပြုဖို့ အားထုတ်စဉ်ပင် တနန်းတော်လုံး ကြာညိုနံ့လှိုင်တော့၏၊ နောက်နေ့ ထိုအကြောင်း ဘုရားထံလျှောက်ရာ တရားနာစဉ် သာဓု သာဓုဟု ကောင်းချီးပေး၊ ရိုသေစွာတရားနာ၍ ခံတွင်းကြာညိုနံ့ သင်းကြောင်း မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>၂ - နီဝရဏပ္ပဟာနဝဂ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ သုဘနိမိတ် (ရာဂဖြစ်ကြောင်း နှစ်သက်ဖွယ်အာရုံ) သည် မဖြစ်ပေါ်သေးသော ကာမစ္ဆန္ဒ (ကာမဂုဏ်များဝယ်ဖြစ်သော လိုလားမှု) ၏ ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပေါ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ၏လည်း အဖန်ဖန်ပြန့်ပြောစွာဖြစ်ကြောင်း ဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ သုဘနိမိတ်ကို အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား မဖြစ်သေးသော ကာမစ္ဆန္ဒလည်း ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒလည်း အဖန်ဖန် ပြန့်ပြောစွာ ဖြစ်ဖို့ဖြစ်သည်ဟု မိန့်။</p> <p>ဤအတူ ပဋိဃနိမိတ် (ဒေါသဖြစ်ကြောင်း မနှစ်သက်ဖွယ်အာရုံ) သည် ဗျာပါဒ (သူတပါး ပျက်စီးစေလိုခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း၊ မမွေ့လျော်ခြင်း၊ ပျင်းရိခြင်း၊ ကိုယ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-8 <hr> လက်ဆန့်ငင်ခြင်း၊ ထမင်းဆီအောင့်ခြင်း၊ စိတ်၏ ဆုတ်နစ်ခြင်းသည် ထိနမိဒ္ဓ (စိတ်စေတသိက်တို့၏ မကျန်းမာ လေးလံထိုင်းမှိုင်းခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း၊ စိတ်မငြိမ်းအေးခြင်းသည် ဥဒ္ဓစ္စ (စိတ်ပျံ့လွင့်ခြင်း) ကုက္ကုစ္စ (မကောင်းမှုပြုမိ၊ ကောင်းမှုမပြုမိ၍ နှလုံးမသာခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း၊ မသင့်လျော်သောအကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း (အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ၊ အသုဘတို့၌ နိစ္စစသည် မှားယွင်းသောနည်းဖြင့် စိတ်၌ထားခြင်း) သည် ဝိစိကိစ္ဆာ (ရတနာ ၃-ပါး၊ သိက္ခာ စသည်တို့၌ သို့လော သို့လော တွေးတောယုံမှားခြင်း) ဖြစ်ကြောင်း။</p> <p>အသုဘနိမိတ် (အသုဘအာရုံနှင့် ပထမဈာန်) သည် ကာမစ္ဆန္ဒကင်းကြောင်း၊ မေတ္တာစေတောဝိမုတ္တိ (ဗျာပါဒမှ လွတ်မြောက်သောစိတ်နှင့် မေတ္တာဈာန်) သည် ဗျာပါဒကင်းကြောင်း၊ အာရဗ္ဘ (အစ အားထုတ်ခြင်း)၊ နိက္ကမ (အပျင်းလွတ်အောင် အားထုတ်ခြင်း)၊ ပရက္ကမ (နိက္ကမထက် လွန်ကဲအောင် အားထုတ်ခြင်း) ဓာတ် ၃-ပါးသည် ထိနမိဒ္ဓကင်းကြောင်း၊ စိတ်ငြိမ်းအေးခြင်းသည် ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ကင်းကြောင်း၊ သင့်လျော်သောအကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း (အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ၊ အသုဘဟု မှန်သောနည်းဖြင့် စိတ်၌ထားခြင်း) သည် ဝိစိကိစ္ဆာ ကင်းကြောင်းဖြစ်သည်ဟု မိန့်။</p> <h3>ဒေသနာနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p><b>နီဝရဏမည်ပုံ</b>။ ။ သုဂတိလမ်းနှင့် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်လမ်းကို တားမြစ်တတ်၍ နီဝရဏမည်သည်၊ လောဘစသော ကိလေသာများပင် ဖြစ်၏။ ဆိုင်ရာ အာရုံများဆုံခိုက် နှလုံးသွင်းမမှန်၊ အလုပ်မမှန်မှုများကြောင့် ဆိုင်ရာနီဝရဏများ ဖြစ်ကြသလို ဘုရားဟောတိုင်း ကျင့်ကြလျှင်လည်း နီဝရဏကင်းပျောက် အရိယာအဖြစ် ရောက်ကြမည်သာ။</p> <p><b>ကိလေသာမဖြစ်ရေး</b>။ ။ သံသရာ၌ မဖြစ်ဖူးသော ကိလေသာမည်သည် မရှိ၊ ယခုဘဝ အလုပ်ကြောင့် မဖြစ်ဖူးသော ကိလေသာ၊ ဖြစ်ဖူးသော်လည်း ထင်ရှားရှိဆဲ မဟုတ်သော ကိလေသာများမဖြစ်အောင်-<br> (၁) ကျောင်းကန်ဘုရား ဝတ်နိဗဒ်များ အားထုတ်ခြင်း၊<br> (၂) ပရိယတ် သင်ကြားပို့ချခြင်း၊<br> (၃) ဓုတင် ၁၃-ပါး ဆောင်ထားခြင်း၊<br> (၄) ဈာန်သမာပတ် ဝင်စားခြင်း၊<br> (၅) ဝိပဿနာ ရှုမှတ်ပွားများနေခြင်း၊<br> (၆) ဥပုသ်အိမ်၊ ဆွမ်းစားကျောင်းဆောက်ခြင်းစသော နဝကမ္မ ဝေယျာဝစ္စ ပြုနေခြင်း-<br> <br>စာမျက်နှာ-9 <hr> ဟူသော နေခြင်းတို့ဖြင့် ကိလေသာများ ဖြစ်ခွင့်မရတော့ပါ၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာသူများလည်း ကိလေသာ အဟုန်အဆက် အားပျက်ခဲ့၍ ရုတ်တရက် ကိလေသာ မဖြစ်ကြပါ၊ (သုဘနိမိတ်၊ ကာမစ္ဆန္ဒ စသည်တို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဆိုင်ရာ ပါဠိနှင့် ယှဉ်ပြထားသည်။)</p> <h3>ဝတ်နိဗဒ်ကျ၍ ကိလေသာငြိမ်းသော အရှင်မိလက္ခတိဿ</h3> <p><b>မသေမီကပင် ပြိတ္တာဖြစ်</b>။ ။ အရှင်ကား ကေဏဇနပုဒ် ဂါမေဏ္ဍဝါလကျောင်း၏ ဆွမ်းခံရွာ မုဆိုးမျိုး၌ဖြစ်သည်၊ တချိန်တွင် တောတွင်း၌ ကျော့မိသော သမင်ကို ကင်စားပြီး ရေဆာသဖြင့် ကျောင်းတွင်းဝင် ရေအိုးစင်၌ သောက်ရေရှာ၏၊ မရသဖြင့် “သံဃာအများနေရာ အဆာပြေ ရေမှမရှိ” အပြစ်တင်လိုက်သည်၊ စူဠပိဏ္ဍပါတိကတိဿထေရ်ကြား၍ သွားကြည့်ရာ ရေအိုး (၁၀) လုံး ရေအပြည့်မြင်သည်၊ “အသက်ရှင်ဆဲပင် ပြိတ္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြံကာ ရေအိုးများ ချီမပေး သောက်စေသည်၊ မုဆိုး ရေဆာမပြေပါ၊ “သင့်အကုသိုလ် ကြမ်းလှ၏၊ ယခုကပင် ပြိတ္တာ၊ သေလျှင် ဘယ်လိုဖြစ်မည်လဲ” ဟု အရှင်မြတ်မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ခွန်အားလွန်ကြီး မုဆိုးသည် အရှင်မြတ်စကားကြား၍ သံဝေဂဖြစ်ကာ ရဟန်းပြုဖို့ ခွင့်တောင်းသည်၊ မုဆိုးလက်နက်များလည်း ဖျက်ဆီးပစ်တော့၏၊ ရဟန်းဘဝ မလွယ်ကူပုံ မိန့်သော်လည်း “မျက်မှောက်ဖြစ်ပျက်ပုံ မြင်ရသော တပည့်တော်၊ ရဟန်းမပြုလျှင် ဘယ်ဖြစ်နိုင်ပါ့မည်လဲ” လျှောက်သဖြင့် ရဟန်းပြုခွင့်ရ၊ ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်များ ပျော်ရွှင်စွာပြုရင်း ပိဋကကိုလည်း သင်ယူသည်။ “ငရဲသားကို ငရဲထိန်းများက ငရဲကြီးပြန်ချကြပြန်သည်” ဒေဝဒူတသုတ္တန်ကို သင်ယူမိသောအခါ ငရဲ၏အပြစ်ကို ဆင်ခြင်မိသဖြင့် ငရဲမီးကိုပြဖို့ လျှောက်သည်၊ ပိုးစုံးကြူးမျှ ငဲမီးပွားကို တန်ခိုးဖြင့်ယူ၍ ထင်းစိုပုံပေါ်တင်ပြရာ တပုံလုံး ပြာကျသွားသည်။</p> <p><b>ကောက်ရိုးရေဖျန်း အကြောက်လွန်လှ</b>။ ။ အရှင်တိဿသည် “ပရိယတ်ကား စွမ်းနိုင် နိဗ္ဗာန်လမ်း သူများအလုပ်ပါ၊ ဘယာပဗ္ဗဇ္ဇိတဖြစ်သော တပည့်တော်အား ပဋိပတ်ကိုသာ ပေးပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ဝတ်နိဗဒ်မပျက် ဆရာပေးသော ပဋိပတ်ကို အသေအလဲ အားခဲသည်၊ ငိုက်မျဉ်းလာလျှင် ကောက်ရိုးထုံး ရေဆွတ် ခေါင်းပေါ်တင် အားထုတ်၏၊ သာမဏေများ၏ “အာရဗ္ဘထ နိက္ကမထ စသော အရုဏဝတိယသုတ္တန်” ရွတ်သံအကြား ပီတိဖြစ်ပွားစေပြီး ဝိပဿနာတင် ဆင်ခြင်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-10 <hr> ဆွမ်းကို လေးစား၍ ကြိုးစားသည် ပရိယတ်ဆိုင်ရာ အရှင်ဖုဿဒေဝထေရ်<br> ဤအရှင်ကား ကက္ကာ မဏ္ဍလာရာမကျောင်း၌ ပရိယတ်သင်၊ ပဋိပတ်လည်း ဆင်ခြင်သည်၊ “အရှင်မြတ် စာသင်နေသမျှ တပည့်တော်ဆွမ်း နေ့စဉ်စားပါဘုရား” ဟု မိခင်ပမာ ကြည်ညိုသော ဒကာမကြီးတဦး လျှောက်သဖြင့် ဆွမ်းချမ်းသာသည်၊ ဆွမ်းကို လေးစား၍ အထူးလည်း ကြိုးစားပါ၏၊ တဝါတွင်းလုံး အားထုတ်သဖြင့် ပဝါရဏာနေ့တွင် အထုပ်အထည်ပေါ်ကာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာ ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ရကျိုး</b>။ ။ ကျောင်းထိုင်ဘုန်းတော်ကြီး၏ အစီအစဉ်အရ သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့၌ပင် ပရိသတ်ကြီးအား တရားချီးမြှင့်ရသည်၊ “သုခံ ဟောတု၊ ဒုက္ခာ မုစ္စတု” တရား ၂-ပုဒ်သာ ဆွမ်းအမကြီးအား နေ့စဉ်ဟောသဖြင့် “ယနေ့ တရားပွဲ ဒကာမကြီး သားရဟန်း ဟောမည်” ဟု သာမဏေငယ်များ ပြောပြချက် ဆွမ်းအမကြီး မယုံကြည်၊ အရှင်မြတ်သည် ဒါန၊ သီလစသော တရားအစဉ်များဟောပြီး ပိဋက ၃ ပုံ မွေနှောက်ချောက်ချားကာ တဝါတွင်းလုံး ဆွမ်းအမကြီးအား ဟောသော တရား ၂-ပုဒ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ပြီး ညလုံးပေါက် ဟောကြားသည်၊ ဆွမ်းအမကြီး သောတာပန် တည်တော့၏။</p> <h3>ဝိနည်း ပရိယတ်ဆိုင်ရာ အရှင်တိဿဘူတိထေရ်</h3> <p><b>ကာမဝိတက်ပွား</b>။ ။ မဏ္ဍလာရာမကျောင်း ဤအရှင်လည်း ဝိနည်းသင်ကြားစဉ် ဆွမ်းအပါယ်သွားရခံရင်း မာတုဂါမအာရုံကြောင့် ကိလေသာ ဖြစ်လာသည်။ မတ်ရပ်ကနေ တပည့်အား သင်ကြားပေးရင်း “ဤဝိတက်ပွားလျှင် ငါအပါယ်လားတော့မည်” ဟု ကြံလျက် နောက်ကြောင်းပြန် ဆရာ့ထံသွားပြီး “ရောဂါတခု ဖြစ်လာပါ၏၊ ကုပျောက်လျှင် မြန်လာပါမည်၊ မပျောက်က မပြန်ပါ၊ နေ့ဝါ ညဝါ မမီပေမယ့် နံနက်စာဝါမီစေပါမည်” ဟု လျှောက်ပြီး မလယနေ မဟာသံဃရက္ခိတထေရ်ထံ သွားသည်။</p> <p>အလုပ်မဖြစ်လျှင် ရောက်လာသော တိဿဘူတိထေရ်ကို အရှင်မြတ်ကြီးက မျက်နှာကိုပင် မကြည့်ဘဲ “သင် သပိတ်သင်္ကန်း သိမ်းထားလိုက်” ဟု မိန့်သည်။ “ရောဂါတခု ဖြစ်လာလို့ ပျောက်အောင် ကုနိုင်လျှင် သိမ်းထားလိုက်ပါမည်” ဟု လျှောက်ရာ “ကုနိုင်သူထံ သင်လာသည် သိမ်းသာထားလိုက်” ဟု မိန့်သည်၊ “သိ၍ ဤသို့ မိန့်သည်ဖြစ်မည်” ဟု ယူဆကာ သိမ်းဆည်းပြီး ရှိခိုးနေစဉ် “ရာဂစရိုက်ရှိသူ” ဟု ဤသို့သိပြီး အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း ပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-11 <hr> တိဿဘူတိအရှင်လည်း အကြိမ်ကြိမ်ထရှိခိုး၏။ “ဤမျှ ဘာ့ကြောင့် အရိုအသေပြုရတာလဲ” ဟု ဆရာ့အမေးကို “တပည့်တော် အလုပ်ဖြစ်နိုင်လျှင် ကောင်းပါ၏၊ မဖြစ်လျှင် နောက်ဆုံးဖူးမြင်ခြင်းပါ” ဟု ပြန်လျှောက်သည်၊ “သင့်လိုသူတော်ကောင်းအတွက် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်မခက်ပါ” ဟု ဆရာ၏အားပေးစကားကြားပြီး လာလမ်းပြန်၊ မှတ်ခဲ့သော ချုံတွင်းဝင်၊ ပလ္လင်ခွေထိုင်၊ အသုဘအခြေခံထားအားထုတ်ရာ ရဟန္တာဖြစ်ကာ နံနက်စာဝါအမီ နေရာပြန်ရောက်သည်။</p> <h3>ဓုတင်ဆောင်အရှင် ရွာနီးလိုဏ်နေ ပဟာသိဝထေရ်</h3> <p><b>သေချိန်ပဲ မရတော့</b>။ ။ အရှင်မြတ်ကား မဟာဂါမရွာ တိဿကျောင်းတိုက်၌ ဂိုဏ်းကြီး ၁၈-ဂိုဏ်းအား ပါဠိအဋ္ဌကထာ ပို့ချနေသော စာချပုဂ္ဂိုလ်ကြီးဖြစ်သည်။ အရှင်မြတ်ကြီး၏ ဩဝါဒဖြင့် ဖြစ်ကြသော ရဟန္တာ ၆-သောင်းတွင် တပည့်တပါးသည် “ငါ့ချမ်းသာမျိုး ငါ့ဆရာ ရှိပါလား” ဟု ဆင်ခြင်ရာတွင် ပုထုဇဉ်သာ ရှိသေးပုံကိုသိ၍ ဆရာမြတ်ထံလာကာ “တရားတပုဒ် သင်လိုပါ၏” ဟု လျှောက်သည်။ “သင်ယူသူတွေများ၏၊ သင့်အတွက် အချိန်မရှိပါ” ဟု ဆိုရာ တပည့်က “အချိန်တိုင်းမအားလျှင် အရှင်ဘုရားတို့မှာ သေချိန်ကော ရနိုင်ပါဦးမလား” ဟု ဆရာ့စကားကို အချက်ပိုင်ပိုင် အနိုင်ကိုင်လိုက်သည်။ စာသင်လာသည်မဟုတ်၊ သံဝေဂဖြစ်အောင်လာကြောင်း ဆရာမြတ်သိတော့၏။ တပည့်လည်း “ရဟန်းမည်သည် တပည့်တော်လို ဖြစ်သင့်ပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ကောင်းကင်ပျံတက်သွားသည်။</p> <p>ရဟန္တာမဖြစ်သမျှ အရှင်မြတ်ကြီးသည် နေ့ဝါညဝါများ ပို့ချပြီး နံနက်စာဝါကျောမချတမ်း တက်ပြန်သူများနှင့်အတူ ဆင်းလိုက်သည်။ ဓုတင် (၁၃) ပါးအပြည့် ဆောက်တည်ကာ ရွာနီးလိုဏ်ကျောင်းကြွပြီး “အရဟတ္တဖိုလ်မရသမျှ ညောင်စောင်းပေါ် ကျောမချ” ဟု စိတ်တင်း စင်္ကြံကြွအားထုတ်သည်။ “ယနေ့ကိစ္စပြီးစေအံ့၊ ယနေ့ကိစ္စပြီးစေအံ့” ဟု ရည်ရွယ်အားထုတ်စဉ်ပင် ပဝါရဏာနေ့ ရောက်လာသည်။ ဝိသုဒ္ဓိပဝါရဏာ ပြုလိုသော်လည်း အခွင့်မသာ၊ နှစ်ပေါင်း (၃၀) မြောက် ပဝါရဏာနေ့၌ကား လပြည့်ဝန်းနှင့် မိမိသီလ နှိုင်းယှဉ်ကာ လပြည့်ဝန်းမှာ ယုန်ရေးတံဆိပ်ထင်သေးသော်လည်း မိမိသီလမှာ မှည့်ပေါက်မထင် စင်ကြယ်ပုံကို သိမြင်ဝမ်းသာ ပီတိခွာ၍ အားထုတ်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-12 </p><hr> <h3>အနှစ် (၆၀) သမာပတ် (၈) ပါးပိုင်ရှင် မဟာတိဿထေရ်</h3> <p><b>ကိလေသာမဖြစ်</b>။ ။ အရှင်မြတ်ကား ဝါမရမီကပင် သမာပတ် (၈) ပါး ရနေသည်။ သမာပတ်ဖြင့် ခွာထားသော ကိလေသာ နှစ်ပေါင်း (၆၀) ကြာ မလာသဖြင့် ရဟန္တာဟုပင် သူ့ကိုယ်သူ ထင်ထားလိုက်၏။ အကြောင်းတခုဖြင့် ရောက်လာသော တပည့် ဓမ္မဒိန္နထေရ်က ဆရာမြတ်အား တရားရချိန်ကို မေးရာ နှစ်ပေါင်း (၆၀) ရှိပြီဖြစ်ကြောင်း မိန့်သည်။</p> <p><b>လှပနုနယ် မိန်းမငယ်</b>။ ။ “သမာပတ်ဝင်စားမှု ဆရာတို့ပြုလျှင် ရာဂဝင်လာမည်လား” ဟု ဆရာ့မျက်မှောက်၌ ရေကန်တခု၊ ထိုရေကန်၌ ပဒုမ္မာကြာရုံ၊ ထိုကြာရုံ၌ ကြာပွင့်ကြီးတပွင့်၊ ထိုကြာပွင့်၌ (၁၆) နှစ်အရွယ် မိန်းမငယ်ကို ဖန်ဆင်းပြီး “သုဘသညာထင်အောင် အားပါးတရ ရှုပြပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ လျှောက်သမျှ ဖန်ဆင်းကြည့်ရှုသည်။ မိန်းမငယ်ကို မြင်ရာတွင် ရာဂဝင်လာသဖြင့် ပုထုဇဉ်သာရှိသေးပုံ သိရှိပြီး “သူတော်ကောင်း၊ သင်သည် ငါ၏ ကိုးကွယ်မှီခိုရာ ဖြစ်ပါ” ဟု တပည့် ဓမ္မဒိန္နအနီး ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်ချလိုက်တော့၏။ “ဒီအတွက် တပည့်တော် လာပါတယ်” ဟု လျှောက်ပြီး အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်းပေးသည်။ အပြင်ထွက်ချိန်အတွင်း အရှင်မြတ်ကြီး ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ သမာပတ်ဖြင့် ခွာထားသော ကိလေသာ အမြစ်ပါ ကွာတော့၏။</p> <h3>ဝိပဿနာနယ်မှ ရဟန်းတော် (၆၀)</h3> <p>မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း လျှောက်ထားရဟန်း (၆၀) တို့သည် ဘုရားထံတော်မှ ကမ္မဋ္ဌာန်းယူ၊ ဆိတ်ငြိမ်ရာသို့သွား အားထုတ်ကြရာ ကိလေသာမပေါ်လာသဖြင့် မဂ်ဖိုလ်ကိစ္စ ပြီးပြီထင်ကြသည်။ “တရားထူးကို ဘုရားရှင်အား လျှောက်ကုန်အံ့” ဟု ကြံ၍ ပြန်လာကြ၏။ ထိုအကြောင်း ကြိုတင်မြင်တော်မူသော ဘုရားရှင်က “အာနန္ဒာ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်ခွင်က ရဟန်း (၆၀) ငါ့ကိုဖူးရန် လာကြလိမ့်မည်၊ ဖူးခွင့်မပေးဘဲ ‘သုသာန်သွား အသုဘပွားကြ’ ဟု ဤသို့ပြောလွှတ်ရန်” မိန့်ထားသည်။ ရောက်လာသော ရဟန်း (၆၀) အား အမိန့်အတိုင်းပြောကြားရာ “ဘုရားရှင်သိ၍ မိန့်သောကိစ္စ အမှန်အကြောင်းထူးရမည်” ဟု ကြံကာ သုသာန်သွားကြသည်။ သေစအလောင်းကောင်ကို အသုဘရှုစဉ် ရာဂပင်လာကြသဖြင့် “အကြောင်း ဘုရားရှင် မြင်ပေတာပဲ” ဟု သံဝေဂဖြစ်ကာ အားထုတ်ကြရတော့၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-13 <hr> ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်းမှ ဘုရားရှင် ထိုလုပ်ငန်းစဉ်ကို မြင်တော်မူရကား “ယာနိမာနိ အပတ္တာနိ” စသော ဂါထာဟောရာတွင် အဆုံး၌ အားလုံးပင် ရဟန္တာဖြစ်ကြ၏။ ဝိပဿနာဖြင့် ခွာထားသော ကိလေသာ အမြစ်ပါကျွတ်ရတော့သည်။</p> <h3>ဝေယျာဝစ္စဆောင် စိတ္တလတောင်နေ အရှင်တိဿထေရ်</h3> <p><b>ငါဆရာအို ကျောင်းလိုပါ၏</b>။ ။ အရှင်ကား (၈) ဝါအရတွင် တားဆီးမရ လူထွက်လိုလှသဖြင့် ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာကို သွားလျှောက်သည်။ တပည့်တိဿ၏ အရဟတ္တဖိုလ် ဥပနိဿယကို မြင်ရကား “ငါ့ရှင်၊ ငါတို့အိုပြီ၊ ငါတို့နေဖို့ ကျောင်းတဆောင် ဆောက်ခဲ့ပါ” ဟု မိန့်ရာ ဝန်ခံလိုက်ရသည်။ “ငါ့ရှင်၊ အမှုသစ်ပြုရင်း စာသင်ကိစ္စ မလွှတ်နှင့်၊ တရားလည်း နှလုံးသွင်း၊ ရံခါ ကသိုဏ်းပရိကံကိုလည်းပြု” ဟု ထပ်ဆင့်ဩဝါဒကိုလည်း ပေးသည်။</p> <p><b>ပင်ပန်းကျိုးကျေ</b>။ ။ မြေနေရာသန့်အောင် အစီအစဉ်တကျ စင်္ကြံနှင့်တကွသောကျောင်း၊ အပန်းဖြေဖို့ ညောင်စောင်း၊ ပျဉ်ထောင်၊ လေထွက်ပြည့်စုံစွာ ဖြည့်စွက်ဆောက်လုပ်ပြီး ဆရာထံသွားကာ ကျောင်းပြီးကြောင်း လျှောက်သည်။ “ငါ့ရှင် ပင်ပန်းရသော ကျောင်းမှာ ယနေ့တရက် ငါ့ရှင်ပင် နားနေကျိန်းစက်ပါ” ဟု အရှင်တိဿသည် အမိန့်အရ ကျောင်းသစ်တွင် တင်ပျဉ်ခွေထိုင်ကာ “ဆရာ့အတွက် ကာယဝေယျာဝစ္စအမှု ကျနအောင် ငါပြုပြီးပေါ့” ဟု ဆင်ခြင်စဉ် ပေါ်လာသော ပီတိခွာ ဝိပဿနာရှုလိုက်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်ဆိုက်သွားသည်။ ဝေယျာဝစ္စဖြင့် ခွာသောကိလေသာ တဖန်မလာတော့ပေ။</p> <p><b>ကာမစည်းစိမ် မမြိန်ခွာချ</b>။ ။ အရှင်မဟာကဿပသည် ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာသည့်အားလျော်စွာ ဗြဟ္မာ့ပြည်တွင် စင်နေသော ကိလေသာသည် လူ့ပြည်လာရသော်လည်း အဆက်ပြတ်၍ မဥပါဒ်တော့ပေ။ လူ့ဘဝရရှိနေသော ကာမဂုဏ်ချမ်းသာများကို စွန့်ခွာပြီး ရဟန်းအသွင်ယူ၊ ဘုရားရှိရာအသွား အကြိုလာသောဘုရားရှင်ကို တွေ့မြင်ဦးချ၊ ဗုဒ္ဓ၏ဩဝါဒ (၃) ရပ်ဖြင့် ရဟန်းအဖြစ်ရောက်ကာ (၈) ရက်မြောက်အရုဏ်တွင် ပဋိသမ္ဘိဒါအစုံရ ရဟန္တာဖြစ်သည်။ ဗြဟ္မဘဝခွာချသော ကိလေသာ မလာရတော့ပြီ။</p> <h3>တရား (၅) မျိုး ပယ်ရိုး (၅) ဖုံ</h3> <p>၁။ ကိလေသာကို အခိုက်အတန့်ပယ်သော တဒင်္ဂပဟာန်၊<br> ၂။ ကိလေသာကို ကြာရှည်ပယ်သော ဈာန်သမာပတ်-ဝိက္ခမ္ဘနပဟာန်၊<br> ၃။ ကိလေသာကို အမြစ်ဖြတ်သောမဂ်-သမုစ္ဆေဒပဟာန်၊<br> ၄။ ကိလေသာကို အပူငြိမ်းစေသောဖိုလ်-ပဋိပဿဒ္ဓိပဟာန်၊<br> ၅။ ကိလေသာမှ လွတ်သောနိဗ္ဗာန်-နိဿရဏပဟာန်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-14 <hr> ဤသို့လျှင် လောကီ လောကုတ္တရာပဟာန် (၅) မျိုးဖြင့် ကိလေသာများကို သတ်အပ်သည်။</p> <h3>နီဝရဏ (၅) ဖြာ ပယ်နိုင်ရာ အကြောင်းများ</h3> <p><b>ကာမစ္ဆန္ဒပယ်ကြောင်း</b>။ ။ အသုဘ (၁၀) ပါးသင်ယူ၊ ယင်းတို့ကို ပွားများ၊ ဣန္ဒြေ (၆) ပါး စောင့်စည်း၊ မျှတရုံစားသောက်၊ အသုဘပွားသူကိုမှီဝဲ၊ အသုဘနှင့်စပ်သောစကားကို ပြောဆိုခြင်းများဖြစ်သည်။</p> <p><b>ဗျာပါဒပယ်ကြောင်း</b>။ ။ ဩဒိဿက၊ အနောဒိဿက၊ ဒိသာဖရဏ မေတ္တာ (၃) မျိုး တမျိုးမျိုးသင်ယူ၊ ယင်းမေတ္တာပွားများ၊ “သင် သူ့စိတ်ဆိုးတော့ ဘာပြုနိုင်မှာလဲ၊ သူ့သီလစသည်ကို သင်ဖျက်နိုင်ပါ့မလား၊ သင် ကိုယ်ကံနှင့်ကိုယ်လာ၊ ကိုယ်ကံနှင့်ပင် သွားရမှာ၊ သူတပါးစိတ်ဆိုးလျှင် မီးခဲမစင် ကိုင်ပြီး ပစ်သူနှင့်တူသည်၊ ရန်သူက သင့်ကိုစိတ်ဆိုးတော့ ဘာပြုနိုင်မှာလဲ၊ သင့်သီလစသည်ကို သူဖျက်နိုင်ပါ့မလား၊ သူဟာ သူ့ကံနှင့်လာ၊ သူ့ကံနှင့်ပင် သွားရမှာ၊ လက်မခံသော လက်ဆောင်၊ လေညာလွင့်သောဖုန်များလို သူ့ဒေါသ သူ့အပေါ် ပြန်ကျမှာပဲ။” ဤသို့ မိမိသူတပါး ၂-ဦးသား၏ ကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဖြစ်ပုံဆင်ခြင်၊ မေတ္တာပွားသူကိုမှီဝဲ၊ မေတ္တာနှင့်စပ်သောစကား ပြောဆိုခြင်းများ ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ထိနမိဒ္ဓပယ်ကြောင်း</b>။ ။ အစားကျူးခြင်းအပြစ်ကို သင်ယူ၊ ဣရိယာပုထ်ပြောင်းလဲပေး၊ လ နေ ဆီမီးရောင်များကြည့်၊ လွင်ပြင်၌နေ၊ ထိနမိဒ္ဓကင်းသူကို မှီဝဲ၊ ဝီရိယနှင့်စပ်သောစကားကို ပြောဆိုခြင်းများဖြစ်သည်။</p> <p><b>ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စပယ်ကြောင်း</b>။ ။ ဗဟုသုတများစေ၊ အရာရာမေးမြန်း၊ ဝိနည်းနားလည်အောင်လေ့လာ၊ အရွယ်ကြီးသူဆည်းကပ်၊ ဝိနည်းဓိုရ် ဆည်းကပ်၊ သင့်မသင့်နှင့်စပ်လျောက်ပတ်သောစကား ပြောဆိုခြင်းများ ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ဝိစိကိစ္ဆာပယ်ကြောင်း</b>။ ။ ရတနာ (၃) ဖြာ ကြည်ညိုမှုများစေ၊ သဒ္ဓါရှိသူဆည်းကပ်၊ ရတနာ (၃) ပါးနှင့်စပ်လျောက်ပတ်သောစကားကို ပြောဆိုခြင်းများ ဖြစ်သည်။ ဤဝဂ်မှာ ဝိဂတာဝရဏဋ္ဌကထာ ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-15 </p><hr> <h3>၃ - အကမ္မနိယဝဂ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ (ဘာဝနာစွမ်းအားဖြင့်) မပွားများအပ်သေးသော (ဝဋ်ဆင်းရဲနှင့်စပ်သော) ဤလောကီစိတ်သည် (ဈာန်ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်ရောက်အောင်) ပြုခြင်းငှာ မသင့်လျော် မလွယ်ကူသကဲ့သို့ အလားတူ မလွယ်ကူသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ မပွားများအပ်သေးသော စိတ်သည် ပြုခြင်းငှာ မသင့်လျော် မလွယ်ကူ။</p> <p>ပွားများအပ်ပြီးသော (ဝဋ်ကင်းသော လောကုတ္တရာ) စိတ်သည် ပြုခြင်းငှာ သင့်လျော်လွယ်ကူသည်။</p> <p>မပွားများအပ်သေး၊ ထင်ရှားမဖြစ်သေး၊ အဖန်ဖန်မလေ့လာအပ်သေးသော စိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ခြင်းငှာ ဖြစ်၏၊ ဆင်းရဲဒုက္ခကို ဆောင်၏။ ပွားများအပ်ပြီး၊ ထင်ရှားဖြစ်ပြီး၊ အဖန်ဖန်လေ့လာအပ်ပြီးသော စိတ်ကား များစွာအကျိုးရှိခြင်းငှာဖြစ်၏၊ ချမ်းသာသုခကို ဆောင်၏ဟု မိန့်။</p> <p><b>လိုရင်းအချုပ်မှာ</b>။ ။ လောကီစိတ်သည် ဝဋ်နှင့်စပ်နေသဖြင့် ဘာဝနာမပါလျှင် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်၊ အကျိုးစီးပွားမဲ့၍ ဆင်းရဲသို့သာ ပို့ပေးသည်၊ လောကုတ္တရာစိတ်သည်သာ ဝဋ်ကင်းပြီး အကျိုးဖြစ်နိုင်၊ ချမ်းသာဆောင်နိုင်သည် ဟူလို။</p> <h3>ဤနေရာ၌ သိသင့်သော (၄) မျိုးမှာ-</h3> <p>၁။ ဝဋ် - ဘုံသုံးပါး၌ဖြစ်သော လောကီစိတ် စေတသိက်ရုပ်များ၊<br> ၂။ ဝဋ္ဋပါဒ - ဝဋ်ရကြောင်း ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ်ကံ၊<br> ၃။ ဝိဝဋ် - မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ဟူသော လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါး၊<br> ၄။ ဝိဝဋ္ဋပါဒ - ဝဋ်မှလွတ်ကြောင်း မဂ္ဂင် (၈) ပါးတို့ဖြစ်သည်။</p> <p><b>များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ခြင်းငှာ</b>။ ။ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ စည်းစိမ်ချမ်းသာများကို လောကီကုသိုလ်ကံက ပေးနိုင်သော်လည်း ရုပ်နာမ်ခန္ဓာရ မီး (၁၁) ပါး အဖန်ဖန်အလောင်ခံရသဖြင့် ဆင်းရဲအစုသာဖြစ် ဆင်းရဲကိုသာ ဆောင်သည်။ လောကီတရားသည် ဝဋ်နှင့်စပ်နေသဖြင့် မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်သို့ မပြေးဝင်နိုင်သောကြောင့် ထင်ရှားမရှိသေးသော စိတ်ဖြစ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-16 </p><hr> <h3>၄ - အဒန္တဝဂ်</h3> <p>မဆုံးမအပ်သော ဤစိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ခြင်းငှာ ဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသော တရားကိုလည်း ငါမမြင်၊ မဆုံးမအပ်သော စိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့ခြင်းငှာဖြစ်၏၊ ဆုံးမအပ်သော စိတ်သည်သာ များစွာအကျိုးရှိခြင်းငှာ ဖြစ်၏။</p> <p>မလုံခြုံစေအပ်၊ မစောင့်ရှောက်အပ်၊ မပိတ်အပ်သော စိတ်သည် များစွာအကျိုးမဲ့၊ လုံခြုံစေအပ်သော စိတ်စသည်သာ အကျိုးရှိ-မိန့်။</p> <h3>၅ - ပဏိဟိတအစ္ဆဝဂ်</h3> <p>မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သော (စူးအောင် ဆူးဖျားကို အထက်ထောင်မထားသော) သလေး၊ မုယောစပါး ဆူးများကို လက်ဖြင့်နှိပ် ခြေဖြင့်နင်းသော်လည်း လက်ခြေကိုစူး၊ သွေးကိုဖြစ်စေလတ္တံ့ဟူသော ဤအကြောင်းမရှိ၊ ဆူးကိုမကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဤအတူပင် ရဟန်းသည် မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သော စိတ်ဖြင့် အဝိဇ္ဇာ (သစ္စာ ၄-ပါး) ကို မသိအောင် ဖုံးသော မောဟကိုဖျက်၊ ဝိဇ္ဇာ (အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်) ကို ဖြစ်စေလတ္တံ့၊ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုလတ္တံ့ဟူသော ဤအကြောင်းမရှိ၊ စိတ်ကို မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ကောင်းစွာထားအပ်သော်သာ စပါးဆူးများသည် နှိပ်နင်းသော လက်ခြေကိုစူး၊ သွေးထွက်စေမည်၊ ဤအတူ အထားကောင်းသော စိတ်ဖြင့်သာ အဝိဇ္ဇာကို ခွဲဖျက်၊ ဝိဇ္ဇာကို ဖြစ်စေမည့် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုပေမည်-မိန့်။</p> <p><b>အဓိပ္ပာယ်သုံးမျိုး</b>။ ။ ရှည်လျားသော သုတ်များကို ဤသို့ပင် ချုံးပြပါမည်၊ ဥပမာဖြင့် အဓိပ္ပာယ်ကို ခြံရံပြထား၏၊ ဝဋ်နှင့်စပ်သော စိတ်ကို ရည်၍ “မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောစိတ်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p><b>ကုသိုလ်ငယ်ပေမယ့် နိဗ္ဗာန်ထိ နယ်ကျယ်သည်</b>။ ။ ကြမ်းတမ်းကြီးမားသော ဆူးကြီးများ ရှိသော်လည်း ငယ်သော်မှ နိဗ္ဗာန်နယ်အထိ စွမ်းနိုင်ပုံပြလို၍ စပါးဆူးများကို ဥပမာယူသည်၊ မှန်၏။ သိမ်မွေ့အားသေးသော စပါးဆူးဖြစ်စေ၊ အခြားဆူးကြီးများဖြစ်စေ စူးအောင်ထောင်မထားလျှင် မစူး၊ သွေးမထွက်၊ စူးအောင်ထားမှ စူးနိုင်သည်။ ဤအတူ မြက်ထုပ်အလှူမျိုးဖြစ်စေ၊ ထမင်းရေချောင်းစီး ဝေလာမပုဏ္ဏားကြီးအလှူမျိုးဖြစ်စေ ဝဋ်စည်းစိမ် တောင့်တလျှင်...<br> <br>စာမျက်နှာ-17 <hr> စိတ်ထားမကောင်း၍ ဝဋ်ကိုသာ ရမည်။ “ဣဒံ မေ ဒါနံ အာသဝက္ခယာဝဟံ ဟောတု” - ဝဋ်ကင်းအောင် တောင့်တလျှင် စိတ်ထားကောင်း၍ အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်ဉာဏ်၊ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်အထိ ပေးနိုင်သည်။</p> <p>၃။ ဤလောက၌ (ဒေါသကြောင့်) စိတ်ပျက်စီးသူအချို့ကို ငါဘုရား ဤသို့သိ၏။ ဤသူ ဤအချိန် အကယ်၍ သေအံ့၊ ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲရောက်ရမည်သာ၊ ထိုသူ၏ စိတ်ပျက်စီးသောကြောင့်တည်း။</p> <p>၄။ သဒ္ဓါတရားကြောင့် စိတ်ကြည်လင်သူအချို့ သေသွားလျှင်လည်း စိတ်ကြည်လင်သောကြောင့် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရမည်ကို ငါဘုရားသိ၏။</p> <p>၅။ ယောက်ျားသည် နောက်ကျု၍ ဗွက်ခပ်ကာ ညွန်အနယ်ထသော ရေအိုင်ကမ်းနား၌ ရပ်၍ ရေအတွင်းရှိသော ယောက်သွား၊ ခရု၊ ကျောက်စရစ်၊ အိုးခြမ်းကွဲနှင့် ငါးအပေါင်းကို ရေနောက်ကျုနေသောကြောင့် မမြင်နိုင်သကဲ့သို့ ရဟန်းသည် နောက်ကျုသောစိတ်ဖြင့် ကိုယ်ကျိုးသူကျိုးအစုံကို သိလတ္တံ့၊ လွန်မြတ်သော ဈာန်မဂ်ဖိုလ်တရားကို သိလတ္တံ့၊ ဤအကြောင်းမရှိ၊ စိတ်နောက်ကျုနေခြင်းကြောင့်တည်း။</p> <p>၆။ ကြည်လင်သန့်ရှင်းသော ရေ၌ကြည့်သောယောက်ျားသာ ခရုစသည်ကို ရေမနောက်သောကြောင့် မြင်နိုင်သကဲ့သို့ မနောက်ကျုသော စိတ်ရှိသော ရဟန်းသည်လည်း စိတ်မနောက်သောကြောင့်သာ ကိုယ်ကျိုးစသည်များကို ဈာန်မဂ်ဖိုလ်အထိ သိနိုင်သည်-မိန့်။</p> <p><b>ကိုယ်ကျိုးသူကျိုးစသည်</b>။ ။ ပစ္စုပ္ပန်၊ တမလွန်၊ လောကီ၊ လောကုတ္တရာကျိုးများ အားလုံးတည်း။ ကုသလကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးသည် သင်ကြားဆောက်တည်စေသူ မရှိသော်လည်း (၁၀) နှစ်တမ်း သန္တရကပ်ဆိုက်လျှင် သံဝေဂရသူလူများ အလိုလိုဆောက်တည် ကျင့်သုံးနိုင်၍ မနုဿဓမ္မ လူ့ကျင့်ဝတ်တရားမည်သည်။ ထို့ကြောင့် ဈာန်ဝိပဿနာ မဂ်ဖိုလ်တရားတို့သာ လွန်မြတ်ကြသည်။</p> <p>၇။ သစ်ပင်ရှိသမျှတို့တွင် ကြို့ပင်ကို နူးညံ့ခြင်း ပြုဖို့ရာ သင့်လျော် လွယ်ကူခြင်းကြောင့် အကောင်းဆုံးဟု ဆိုအပ်သကဲ့သို့ သမထ ဝိပဿနာနှင့် စပ်၍ ပွားများအပ်၊ အဖန်ဖန် လေ့လာမှု ပြုအပ်ပြီးသော ဤစိတ်သည် နူးညံ့ပြုခြင်းငှာ သင့်လျော် လွယ်ကူသည်၊ အလားတူ လွယ်ကူသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ ယင်းစိတ်သာ နူးညံ့၍ ပြုဖို့ သင့်လျော်လွယ်ကူသည်။ (အဘိညာဉ်၏ အခြေခံစတုတ္ထဈာန်စိတ်ကို နူးညံ့လွယ်ကူသော စိတ်ဟု ကုရုန္ဒကဝါသီ ဖုဿမိတ္တထေရ် မိန့်သည်။)</p> <p>စာမျက်နှာ-18 </p><hr> <h3>၆ - အစ္ဆရာသင်္ဃာတဝဂ်</h3> <p>ဤစိတ်နှင့်အလားတူ လျင်မြန်ပြောင်းလဲသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ စိတ်သည် အလွန်လျင်မြန်စွာ ပြောင်းလဲ၏၊ ဥပမာ ပြုမလွယ်။</p> <p>၉-၁၀။ ပြိုးပြိုးပြက် တောက်ပသော ဘဝင်စိတ်သည် (အကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ဧည့်သည်ပမာ ညစ်ညူးကြောင်း ကိလေသာတို့ကြောင့် ညစ်ညူးရ၏။ (ကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ယင်းကိလေသာတို့မှ ကင်းလွတ်၏။</p> <p><b>ဥပမာပြုမလွယ်</b>။ ။ ကပ်ကမ္ဘာတခု အချိန်ကြာပုံကို တယူဇနာရှိသောတောင်၊ မုန်ညင်းစေ့အပြည့်ထားသော တယူဇနာရှိမြို့တို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ငရဲဒုက္ခကို လှံ (၇၀၀) အထိုးခံရသော ဥပမာဖြင့်လည်းကောင်း၊ နတ်စည်းစိမ်ကို စကြာမင်းစည်းစိမ်ဖြင့်လည်းကောင်း ဥပမာပြသည်ကား အမေးရှိ၍ ပြသည်၊ ဤသုတ်၌ အမေးမရှိ၍ မပြ၊ ဖြစ်သင့်သမျှ ပြလျှင် ရကောင်းသည်သာ။</p> <p><b>တောက်ပသောဘဝင်</b>။ ။ မိဘများကား သီလစသော မိကောင်းဖခင်တို့ပင် ဖြစ်သော်လည်း သားသမီးဆိုးများကြောင့် “မိမဆုံးမ ဖမဆုံးမကလေးတွေ” ဟု ရပ်ကွက်က ပြစ်တင်ခံရသောအခါ မိဘပါ ထိလာသည်၊ ဖြူစင်သော မိဘများကား ဘဝင်စိတ်၊ သားသမီးဆိုးများကား လောဘစသော အကုသိုလ်ဇောစိတ်များနှင့် တူကြသည်။</p> <p>သားသမီးကောင်းတို့ကြောင့် မိဘဂုဏ်တက်သလို မဟာကုသိုလ် တိဟိတ်ဇောစသည်တို့နှင့် စပ်၍ မူလဘဝင်စိတ်သည် ဂုဏ်တက်ကာ ကိလေသာမှ လွတ်ရသည်။</p> <p>၁။ (အကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ဧည့်သည်ပမာ ကိလေသာတို့ကြောင့် ဘဝင်စိတ် ညစ်ညူးရကြောင်းကို မကြားမမြင် ပုထုဇဉ်သည် အမှန်မသိခြင်းကြောင့် ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်အား စိတ်ကို ပွားများခြင်းမရှိဟု ငါဘုရားဆို၏။</p> <p>၂။ (ကုသိုလ်ဇောခဏ၌) ဧည့်သည်ပမာ ကိလေသာတို့မှ ဘဝင်စိတ် ကင်းလွတ်ရကြောင်းကို မြင်ကြားပြည့်ဝ (မဂ်ဖိုလ်ရသူဟူသမျှ) အရိယာသာဝကသည် အမှန်သိခြင်းကြောင့် အရိယာသာဝကအား စိတ်ကိုပွားခြင်း ရှိ၏ဟု ငါဘုရားဆို၏။</p> <p><b>မကြားမမြင် ပုထုဇဉ်</b>။ ။ ရူပါယတနစသည်ကို အမှန်သိသော ယထာဘူတဉာဏ် ဟူသော အာဂုံပရိယတ်၊ ပဋိပတ်ဖြင့် ရအပ်သော ထိုးထွင်းသိမှု ပဋိဝေဓဟူသော အကြားအမြင် ပုထုဇဉ်၌ မရှိပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-19 <hr> <b>ပုထုဇဉ်မည်ပုံနှင့်အပြား</b>။ ။ ကိလေသာများစွာကို ဖြစ်စေတတ်၍ ပုထုဇဉ်၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ မပယ်ရသေး၍ ပုထုဇဉ်၊ ဆရာများစွာ ကိုးကွယ်မှု ရှိနိုင်သေး၍ (အရိယာများ၌ ဘုရားမှတပါး ဆရာမရှိပြီ) ပုထုဇဉ်၊ ဂတိငါးဖြာ မလွှတ်နိုင်သေး၍ (အရိယာများ၌ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ ငရဲ ဂတိ ၃-ပါးလွှတ်၍ လူ၊ နတ် ဂတိ ၂-ပါးသာ ကျန်တော့၏။ ရဟန္တာ၌ ဂတိလုံးဝမရပြီ။) ပုထုဇဉ်၊ သင်္ခါရအစုံ ပြုကုန်သေး၍ ပုထုဇဉ်၊ ဩဃဝယ် လည်နေကြ၍ ပုထုဇဉ်၊ ကိလေသာအပူမိနေကြ၍ ပုထုဇဉ်၊ ကိလေသာမီး အလောင်ခံနေကြရ၍ ပုထုဇဉ်၊ ကာမဂုဏ်ငါးဖြာ တွယ်တာခုံမင်ကြ၍ ပုထုဇဉ်၊ နီဝရဏ မျက်နှာဖုံး စွပ်ဖုံးခံကြရ၍ ပုထုဇဉ်၊ အထက်တန်းစား တရားများ မျက်ကွယ်ပြု အောက်တန်းစား တရားအားထုတ်သူများတွင် ပါဝင်၍ ပုထုဇဉ်၊ သီလ သုတ ပြည့်ဝစုံလင် သူတော်စင် အရိယာတို့နှင့် မရောဘဲ သီးခြားသောသူများဖြစ်၍ ပုထုဇဉ်မည်သည်။ အန္ဓ၊ ကလျာဏပုထုဇဉ် ၂-ဦးတွင် အန္ဓပုထုဇဉ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အရိယာသာဝကနှင့်စပ်၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ရပ်</h3> <p>၁။ အရိယာဖြစ်သော်လည်း သာဝကမဟုတ် - ဘုရားရှင်နှင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ၊<br> ၂။ သာဝကဟုတ်ပေမယ့် အရိယာမဖြစ် - ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ပုထုဇဉ်ရှင်လူအများ၊<br> ၃။ အရိယာလည်း မဖြစ်၊ သာဝကလည်း မဟုတ် - သာသနာပြင်ပ တိတ္ထိများ၊<br> ၄။ အရိယာလည်း ဖြစ်၊ သာဝကလည်း ဟုတ် - အရိယာ ဘုရားသားသမီးများ။<br> အကြားအမြင်ရှိမှုနှင့်စပ်၍ ဆိုအပ်ရကား ဤ၌အကြားအမြင်ရှိသော လူရှင်အားလုံး အရိယာသာဝကမည်သည်။</p> <p>၃-၄-၅။ လက်ဖျစ်တတွက်ခန့်မျှ မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သောစိတ်ကို မှီဝဲပွားများနှလုံးထားသော ရဟန်းသည် ဈာန်မဆိတ်သုဉ်းဘဲနေသူ၊ ဘုရားသွန်သင်မှုလိုက်နာနေသူ၊ ဆုံးမမှုလိုက်နာနေသူ၊ လုပ်သားပြည်သူတို့အလှူ ဆွမ်းအကျိုးရှိအောင်စားသူဟု ဆိုထိုက်၏။ မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သောစိတ်ကို အဖန်ဖန် လေ့လာမှုပြုကုန်သော ရဟန်းတို့ကိုမူကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာရှိပါအံ့နည်း။</p> <p><b>ရွှေမေတ္တာ အကြောင်းရှိ၍ဟောရာ</b>။ ။ ဤတတိယ မေတ္တာဒေသနာကား အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ်ကို ဟောမှုနှင့်စပ်၍ ထပ်ဟောရသောသုတ်ဖြစ်သည်၊ ဆောင်ရွက်မြဲ ဗုဒ္ဓကိစ္စငါးပါး ဆောင်ရွက်လျက် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဟောကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-20 <hr> ဆောင်ရွက်မြဲ ဗုဒ္ဓကိစ္စ ၅-ပါးမှာ<br> <b>ပုရေဘတ္တကိစ္စ - နံနက်ပိုင်းလုပ်ငန်း</b>။ ။ နံနက်စောစောထ၊ အလုပ်အကျွေးကို ချီးမြှောက်ဖို့ ကိုယ်လက်သုတ်သင်၊ မျက်နှာတော်သစ်ခြင်းစသည်ပြု၊ ဆွမ်းခံချိန်မတိုင်မီ ဆိတ်ငြိမ်ရာနေ၊ အချိန်ရောက်သော် ရံခါတပါးတည်း၊ ရံခါသံဃာပါ၊ ရံခါရိုးရိုး၊ ရံခါတန်ခိုးပြာဋိဟာဖြင့် ရွာနိဂုံး ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။</p> <p>ကြည်ညိုစဖွယ် ဆွမ်းခံကြွသော ဘုရားရှင်ရှေ့က လေနုအေးတိုက်၍ မြေတန်ခိုးအသွယ်သွယ် သုတ်သင်၊ ဖုန်မထင်အောင် တိမ်တိုက်မှ ရေပေါက်ကျ၊ အချို့လေက ပန်းမွေ့ရာခင်း မြေညှိကျ၊ အတွေ့ကောင်းအောင် ပဒုမ္မာကြာများက ခြေတော်ခံ၊ ရောင်ခြည်တော် ၆-သွယ်လွှတ်၊ ဆင်၊ မြင်း၊ နွားစသည်များ ကိုယ့်နေရာကပင် သာယာစွာ တွန်ကြ၊ တူရိယာများလည်း အသံထွက်မြည်ကြ၊ ထိုအမှတ်ဖြင့် ဘုရားရှင်ဆွမ်းခံကြွကြောင်း လူများသိကြသည်။</p> <p>သိကြသဖြင့် ဝတ်စားဆင်ယင်၍ လမ်းမထွက် လှူဒါန်းပူဇော်ကြ၊ သံဃာ ၁၀-ပါး၊ အပါး ၂၀၊ အပါး ၅၀၊ အပါး ၁၀၀ တောင်း၍ ပင့်ကပ်ကြ၊ ဘုရားသပိတ်ယူ ထည့်ကပ်ကြ၊ ဘုရားရှင် ဘုဉ်းပေးပြီး ဥပနိဿယ စိတ်အစဉ်ကြည့်တရားဟော၊ သရဏဂုံတည် သီလစသည်ရ၊ အချို့ သောတာပန်စသည်ဖြစ်ကြ၊ ကျောင်းတော်ပြန်၊ သံဃာစောင့်ရင်း တန်ဆောင်းဝန်း ဘုရားနေရာတော်၌ထိုင်၊ သံဃာစုံမှထ၍ ဂန္ဓကုဋီ ကြွတော်မူသည်။</p> <p><b>ပစ္ဆာဘတ္တ - နေ့လယ်နှင့် ညနေချမ်းလုပ်ငန်း</b>။ ။ ဂန္ဓကုဋီတွင်းမဝင်မီ ခြေဆေးခုံ၌ ခြေတော်ဆေးရင်း သံဃာအား “သတိနှင့် ပြည့်စုံကြ၊ ဘုရားပွင့်ချိန် ကြုံရခဲ၊ အဖြစ်ရခဲ၊ ခဏပြည့်စုံခဲ၊ ရှင်ရဟန်းဘဝရခဲ၊ တရားနာရခဲသည်” ဟု ဤသို့ ဩဝါဒပေးကာ ကမ္မဋ္ဌာန်းတောင်းသူများကိုလည်း ပေးပြီး ဂန္ဓကုဋီဝင်၊ လိုလျှင်သတိ ပညာရှိလျက် လက်ယာနံတောင်း စောင်းတော်မူသည်၊ ၃-ပုံ ၁-ပုံအချိန်ပြည့်၍ သက်သာလျှင် ထတော်မူ၊ ဒုတိယအချိန်ပိုင်းတွင် လောကကို ကြည့်တော်မူသည်၊ တတိယအချိန်ပိုင်း၌ကား ရွာနိဂုံးမှ ရောက်လာကြသူ ဒါယကာ ဒါယိကာမများရှိရာ ဓမ္မသဘင်ကြွ၊ တရားချီးမြှောက်တော်မူသည်။</p> <p><b>ပုရိမယာမ - ညဉ့်ဦးယံလုပ်ငန်း</b>။ ။ တရားနာ ပရိသတ်များ ပြန်သွားကြသော် အလိုတော်ရှိက နေရာမှထပြီး ရေချိုးခန်းကြွ၊ အလုပ်အကျွေး စီစဉ်ထားသော ချိုးရေကို သုံးသပ်၊ ဥတုယူတော်မူသည်၊ အလုပ်အကျွေးကလည်း ဘုရားနေရာတော်ယူကာ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ်၌ ခင်းအပြီး ဘုရားရှင်ကြွလာ၊ တပါးတည်း သီတင်းသုံးခိုက် ထိုထိုအရပ်မှ ရဟန်းများ ရောက်လာပြီး ပုစ္ဆာမေးလျှောက်ကြ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းတောင်းကြ၊ တရားနာကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-21 <hr> <b>မဇ္ဈိမယာမ (သန်းခေါင်ယံအချိန်)</b>။ ။ တရားနာ ရဟန်းတော်များ ပြန်ကြပြီးနောက် လောကဓာတ် တစ်သောင်းမှ နတ်ဗြဟ္မာများ ရောက်လာကြကာ ပုစ္ဆာမေးမြန်းခြင်း၊ တရားနာယူခြင်းများ ပြုလုပ်ကြသည်။ ဤအချိန်ကား လူများနှင့် မဆက်ဆံသော သီးခြားအချိန်ပင် ဖြစ်သည်။<br> <b>ပစ္ဆိမယာမ (မိုးသောက်ယံအချိန်)</b>။ ။ ဤအချိန်ကို ၃ ပုံ ပုံ၍-<br> ပထမအပုံ: ဣရိယာပုထ် အညောင်းအညာပြေစေရန် စင်္ကြံကြွတော်မူသည်။<br> အလယ်ပုံ: သတိသမ္ပဇဉ်ယှဉ်လျက် လက်ယာနံတောင်း လျောင်းစက် အနားယူတော်မူသည်။<br> တတိယအပုံ: ကျွတ်ထိုက်သော ပါရမီရှင်များကို ရွှေဉာဏ်တော်ကွန်ရက်ဖြင့် ဖြန့်ကြက်ကြည့်ရှုတော်မူသည်။</p> <p><b>အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ် ဟောကြားခြင်း</b>။ ။ ဤနေ့အတွက် ကောသလတိုင်းသို့ ဒေသစာရီကြွစဉ် သစ်ပင်ခေါင်းကြီး မီးလောင်နေသည်ကို မြင်ရသဖြင့် “တရားဟောအံ့” ဟု ကြံပြီး သစ်ပင်ရင်း၌ အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ် ကို ဟောကြားတော်မူသည်။ တရားအဆုံးတွင်-<br> ရဟန်း (၆၀) အရဟတ္တဖိုလ်ရ၍ ရဟန္တာ ဖြစ်ကြသည်။<br> ရဟန်း (၆၀) သံဝေဂကြီးစွာရသဖြင့် သွေးအန် ကြသည်။<br> ရဟန်း (၆၀) သိက္ခာကို ဆက်လက်မစောင့်နိုင်တော့ဟု ယူဆကာ လူထွက် ကြသည်။</p> <p><b>တရားနာကျိုး</b>။ ။ သီလရှိသူ ရဟန်း (၆၀) မှာ ရဟန္တာဖြစ်သကဲ့သို့၊ ပါရာဇိကကျ၍ သွေးအန်သူများသည်လည်း သံဝေဂရကာ သာမဏေဘဝယူ၍ (၁၀) ပါးသီလစောင့်ထိန်းရင်း သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အနာဂါမ် ဖြစ်ကြကာ အချို့ နတ်ပြည်သို့ ရောက်ကြသည်။ ခုဒ္ဒါနုခုဒ္ဒက အာပတ်ငယ်သင့်သူ ရဟန်းများမှာလည်း လူထွက်၍ သရဏဂုံသီလ ဆောက်တည်ကာ အနာဂါမ်အထိ ဖြစ်ကြသည်။ ဘုရားရှင်သည် ဤသို့သော အကျိုးတရားများကို မြင်တော်မူ၍သာ တရားဟောခြင်းဖြစ်သည်၊ သွေးအန်စေရန် ရည်ရွယ်၍ ဟောခြင်းမဟုတ်ပါ။</p> <p><b>(၁၅) ရက် တစ်ပါးတည်း သီတင်းသုံးခြင်း</b>။ ။ ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်သို့ ပြန်ရောက်စဉ်-</p> <p>“ကြွခဲ့သော ခရီးစဉ်တွင် ပရိသတ်စည်ပင်စွာ အကြာကြီးနေခဲ့ပြီးပြီ၊ ယခုအခါမှစ၍ တစ်ပါးတည်း (၁၅) ရက် နေလိုသည်၊ ဆွမ်းပို့သူတစ်ဦးမှအပ မည်သူမျှ ငါဘုရားထံ မလာရ”</p> <p>ဟု မိန့်တော်မူသည်။ ယင်းအဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ်ကို နတ်များလည်း ကြားနာကြရပြီး ရဟန်းတော်များကိုလည်း ပြန်လည်လျှောက်ထားသဖြင့် “သာသနာမှာ တစ်သက်တာ သန့်ရှင်းစွာနေဖို့ မလွယ်ကူပါတကား” ဟု သံဝေဂရကာ ရဟန်းအပါး (၁၀)၊ (၂၀)၊ (၆၀) မှသည် ရာနှင့်ချီ၍ လူ့ဘောင်သို့ ပြန်လည်ကူးပြောင်းကြကုန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-22 </p><hr> <p><b>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဓမ္မသံဝေဂ</b>။ ။ (၁၅) ရက်တပါးတည်း သီတင်းသုံးအပြီးတွင် အရှင်အာနန္ဒာနှင့် ကျောင်းစဉ်ကြည့်လတ်သော် သံဃာမရှိသည်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်သည် သိတော်မူလျက်ပင် အရှင်အာနန္ဒာအား “ဟိုအချိန်က ကျောင်းများတွင် သံဃာပေါများ၊ ယခုပါး၏၊ ရှိသောသံဃာများလည်း ဖျော့တော့ကြုံလှီသော အရေအဆင်း ရှိကြသည်၊ အကြောင်း မည်သို့ရှိသနည်း” ဟု မေးတော်မူရာ “အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမ သုတ်ကြားနာပြီး ‘သာသနာမှာ ကောင်းစွာကျင့်ဖို့မလွယ်၊ မကျင့်နိုင်ကလည်း သဒ္ဓါဒေယျဆွမ်း စားဖို့မသင့်’ ဤသို့သံဝေဂရ လူထွက်ကြသဖြင့် သံဃာနည်းပါသည်” ဟု လျှောက်ထားချက်တွင် ဘုရားရှင် ဓမ္မသံဝေဂ ရတော်မူသည်။</p> <p>သာသနာမှာ “ငါဘုရား တပါးတည်း နေစဉ် ငါ့သားတော်တွေ သက်သာရာရကြောင်း ဓမ္မသဘော၊ မည်သူမျှ မဟောကြ၊ ဟောသင့်ကြ၏၊ သမုဒ္ဒရာသို့ဆင်းရာ သိပ်များသလို ငါဘုရား သာသနာမှာလည်း သက်သာရာအကြောင်းတို့ များကြသည်၊ အာနန္ဒာ၊ ယခုသွား၊ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ်မှာ ငါဘုရားနေရာခင်း၊ သံဃာကို ခေါ်လိုက်” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်သဖြင့် အစီအစဉ်ပြုရာ ရောက်လာသောသံဃာအား “ချစ်သားတို့၊ အပ္ပနာဘာဝနာ၊ ဥပစာရဘာဝနာ မဟုတ်စေကာမူ မေတ္တာဆိုင်ရာ အနည်းငယ်မျှ ပွားများမှုအဖို့သည်ပင် သတ္တဝါတို့အား ချမ်းသာစီးပွားဖြစ်သည်သာ”၊ ဤစူဠအစ္ဆရာသံဃာတသုတ်ကို (အဂ္ဂိက္ခန္ဓောပမသုတ် ဖြစ်လာမှုကြောင့်) ဘုရားရှင် ဟောမိန့်သည်။</p> <p><b>ဩဝါဒနှင့် အနုသာသနီ</b>။ ။ ဩဝါဒ-ဆုံးမခြင်း၊ အနုသာသနီ- သွန်သင်ခြင်း ၂-မျိုး ရှိရာ တကြိမ်ဆိုခြင်းသည် ဩဝါဒ၊ အကြိမ်ကြိမ် ဆိုခြင်းသည် အနုသာသနီမည်သည်၊ မျက်မှောက်ဆိုခြင်း-ဩဝါဒ၊ စေလွှတ်၍ မျက်ကွယ်ဆိုခြင်း အနုသာသနီ၊ အကြောင်းဆိုက်လာ၍ ဆိုခြင်း ဩဝါဒ၊ အကြောင်းဆိုက်မဆိုက် အစဉ်အလာဖြစ်စေလို၍ ဆိုခြင်း-အနုသာသနီ၊ ဤသို့ထူးသည်၊ ဧကန်ဆတ်ဆတ် ပရမတ်အားဖြင့်ကား မထူးခြားပါ။</p> <p><b>ပြည်သူ့ဆွမ်းစားမှု</b>။ ။ မိဘဆွေမျိုးများ ပယ်ပြီး ပြည်သူ့အား ကိုးကာ ရဟန်းပြုသဖြင့် သူတပါးအိမ်မှ ရသော ဆွမ်းသည် တိုင်းပြည်ဆွမ်းမည်သည်။<br> ၁။ ဒုဿီလသံဃာ၏သုံးစားခြင်းသည် ထေယျပရိဘောဂ = ခိုးစားခြင်းမည်သည်။</p> <p>၂။ သီလရှိသူပင်ဖြစ်သော်လည်း မဆင်ခြင်ပဲ သုံးစားခြင်းသည် ဣဏပရိဘောဂ = ချေး၍ ကြွေးစားခြင်းမည်သည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-23 <hr> ၃။ အောက်အရိယာ ၇-ဦးတို့၏ စားခြင်းသည် ဒါယဇ္ဇပရိဘောဂ = အမွေခံဖြစ်၍ စားခြင်းမည်သည်။<br> ၄။ ရဟန္တာဖြစ်၍ သုံးစားခြင်းသည် သာမိပရိဘောဂ = ကိုယ်ပိုင်ပစ္စည်း စားခြင်းမည်သည်။</p> <p>၅။ မေတ္တာရှင်၏ လက်ဖျစ်တတွက်ခန့်မျှ မေတ္တာစိတ်စွဲ မှီဝဲပွားများ နှလုံးထားသော သုံးစွဲစဉ် ၂-မျိုး ရဟန်းသည် ပြည်သူ့ဆွမ်းကို စားပိုင်ခွင့်ရှိပြီဖြစ်၍ ကြွေးမြီမတင်၊ အမွေခံဝင်အဖြစ် စားသုံးနိုင်သည်၊ မေတ္တာရှင်ရဟန်းအား လှူဒါန်းခြင်းသည်လည်း အကျိုးများလှ၏၊ အမှတ် ၄-၅ သုတ်အရ ပွားများ နှလုံးထားခြင်းသည် မှီဝဲခြင်းနှင့် အတူပင်။</p> <p>၆။ အကုသိုလ်ကိုမှီ၍ဖြစ်၊ အကုသိုလ်အသင်းဝင် ဖြစ်ကုန်သော အကုသိုလ်အားလုံးတို့သည် စိတ်သာလျှင် ရှေ့သွားရှိကုန်၏၊ ထိုတရားတို့တွင် စိတ်သည် ရှေးဦးစွာဖြစ်၏၊ အကုသိုလ်တရားတို့သည် အတူတကွ လိုက်၍သာ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>၇။ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာဤအတူ မိန့်။</p> <p>၈။ မေ့လျော့ခြင်းပမာဒတရားသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တို့ ဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီး ကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသောတရားကိုမျှ ငါမမြင်။</p> <p>၉။ မမေ့မလျော့ခြင်း အပ္ပမာဒတရား အပြန်အားဖြင့် မိန့်။<br> ၁၀။ ပျင်းရိခြင်း ကောသဇ္ဇတရား ပမာဒအတူမိန့်။</p> <p><b>စိတ်သာရှေ့သွားရှိ</b>။ ။ စေတသိက်များသည် စိတ်နှင့် ဖြစ် ချုပ်မှီရာ အာရုံပါတူကြသော်လည်း ယင်းစေတသိက်တို့ကို စိတ်ကသာဖြစ်စေတတ်၍ စိတ်ကိုရှေ့သွားခေါင်းဆောင်ဟုမိန့်၊ ဝန်ကြီးခရီးထွက်လျှင် ကိုယ်ရံတော်စသည်တို့ ပါပြီးပင်တည်း။ ဤအတူ စိတ်ဖြစ်လျှင် ယှဉ်ဖက်စေတသိက်များ ဖြစ်ပြီးပင်တည်း။ သို့သော် စိတ်ကသာဦးဆောင်၍ ရှေးဦးစွာဖြစ်သည်ဟုလည်း မိန့်သည်။</p> <p>သဒ္ဒါရိပ်ကိုယူ၍ စိတ်ရှေးဦးဖြစ်၊ နောက်မှစေတသိက်များဖြစ်သည်ဟု မမှတ်အပ်။ ထို့ကြောင့်... “အနက်အဓိပ္ပာယ်သာ မှီခိုရာလို၎င်း၊ နေရာများစွာ သဒ္ဒါစာရင်းမသွင်း” ဟု အဋ္ဌကထာဆရာမြတ်တို့ တင်းတင်းမိန့်ကြသည်။</p> <p><b>ဖြစ်ပြီးကုသိုလ်ဆုတ်</b>။ ။ ဈာန်ဝိပဿနာများသာ ဆုတ်ယုတ်နိုင်၏၊ မဂ်ဖိုလ်တို့ကား တကြိမ်ဖြစ်ပြီး မဆုတ်ယုတ်တော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-24 <hr> ၇-ဝီရိယာရမ္ဘာဒိဝဂ်<br> ထက်သန်သောလုံ့လ ဝီရိယာရမ္ဘတရား၊ အလိုနည်းခြင်း အပိစ္ဆတာတရား၊ ရောင့်ရဲခြင်း သန္တုဋ္ဌိတရား၊ အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း ယောနိသောမနသိကာရတရား၊ ဆင်ခြင်ခြင်း သမ္ပဇညတရားသည် (အပ္ပမာဒတရားအတူ) ကောင်းကျိုးမိန့်။</p> <p>အလိုကြီးခြင်း မဟိစ္ဆတာတရား၊ မရောင့်ရဲခြင်း အသန္တုဋ္ဌိတာတရား၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း အယောနိသောမနသိကာရတရား၊ မဆင်ခြင်ခြင်း အသမ္ပဇညတရား၊ ခင်ပွန်းယုတ်ရှိခြင်း ပါပမိတ္တတာတရားသည် (ပမာဒတရားအတူ) ဆိုးကျိုးမိန့်။</p> <p><b>အလိုနည်းခြင်း အပိစ္ဆတာ</b>။ ။ သဒ္ဒါအရ စကားကျန်သော်လည်း အနက်အဓိပ္ပာယ်အရ လိုချင်မှုလုံးဝမရှိ၊ လုံးဝမလိုချင်သော အလောဘကိုယူ၊ ဤနေရာ၌ သိသင့်သောအလို ၄-မျိုးမှာ –</p> <p><b>၁။ အဘိစ္ဆတာ</b>။ ။ မိမိလာဘ်မရောင့်ရဲ၊ သူတပါးလာဘ်ကိုလည်း ရလိုသည်။ တအိုးတွင်း ကြော်သောမုန့် မိမိသပိတ်တွင်းရလျှင် ကျက်သည်မထင်၊ ငယ်သည်ဟုထင်၏၊ ထိုမုန့်သည်ပင် သူတပါးသပိတ်တွင်း ရောက်သော် ကျက်သည်၊ ကြီးသည်ထင်သောပုဂ္ဂိုလ်မျိုး၏ လောဘတည်း။</p> <p><b>၂။ ပါပိစ္ဆတာ</b>။ ။ မရှိသောဂုဏ်ထုတ်၊ အလှူခံမှု၌ အတိုင်းအတာနားမလည် သဒ္ဒါမရှိပဲ သဒ္ဒါရှိသူဟု သူ့ကို အများသိစေလိုသည်။</p> <p><b>၃။ မဟိစ္ဆတာ</b>။ ။ ရှိသောဂုဏ်ဖော်၊ အလှူခံမှု၌ အတိုင်းအတာ နားမလည်၊ သီလရှိကြောင်း သူ့ကို အများသိစေလိုသည်၊ မရောင့်ရဲနိုင်သည်ဖြစ်၍ မွေးမိခင်သော်မှ စိတ်မရှည်နိုင်သူမျိုး၏ လောဘတည်း။ ထို့ကြောင့် “မီး၊ သမုဒ္ဒရာ၊ အလိုကြီးသူ၊ ကားဖြင့်ပစ္စည်းများ ပုံထားဦးတော့၊ မရောင့်ရဲကြ” ဟု မိန့်သည်။</p> <p><b>၄။ အပိစ္ဆတာ</b>။ ။ ရှိသောဂုဏ်လျှို့ဝှက်၊ အလှူခံမှု အတိုင်းအတာ သိသည်၊ သူ ရဟန္တာဖြစ်မှုကို သူတပါးမသိစေလို၊ မဇ္ဈန္တိက မထေရ်မြတ်သည် ရဟန္တာသံဃထေရ်ကြီးဖြစ်သော်လည်း သပိတ်သင်္ကန်း နွမ်းပါး၏၊ အသောကမင်း ကျောင်းလွှတ်ပွဲ၌ အရှင်မြတ်၏ တမတ်တန်မျှ သပိတ်သင်္ကန်းကြည့်ပြီး “အရှင်ဘုရား၊ အနည်းငယ်အပြင်ထွက်ပေးပါ” ဟု သံဃထေရ်နေရာ နေသောအရှင်မြတ်ကြီးအား လူများက လျှောက်ထားကြ၏၊ “ငါ့လိုရဟန္တာကြီးက မင်းကို မချီးမြှောက်လျှင် မည်သူချီးမြှောက်မည်လဲ” ဟု ကြံကာ မြေလျှိုးပြီး သံဃထေရ်ကြီးဆိုင်ရာ ဆွမ်းကိုယူ၊ မြေမှထွက်ပေါ်ပြသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-25 <hr> <b>မလိုချင်မှရသည်</b>။ ။ အလိုနည်းသောရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော လာဘ်ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးလာဘ်နိုင်နံ၊ အလှူရှင်များကျေနပ်ကြ၏၊ အလိုနည်း၍ နည်းနည်းအလှူခံသလောက် ကြည်ညိုသူလူများ ပိုလှူကြသည်၊ ဤနေရာ၌ အလိုနည်းမှု ၄-မျိုး မှတ်အပ်သည်။</p> <p><b>၁။ ပစ္စယပ္ပိစ္ဆ</b>။ ။ ပစ္စည်း ၄-ပါးဝယ် အလိုနည်း၍ အလှူရှင်အလို၊ လှူဖွယ်နည်းများ၊ မိမိစွမ်းအား၊ ဤ ၃-ပါးသိသည်၊ လှူဖွယ်များ၏၊ ဒကာကနည်းနည်းလှူလိုလျှင် ဒကာအကြိုက် နည်းနည်းယူ၊ လှူဖွယ်နည်း၏၊ ဒကာက များများလှူလိုလျှင် လှူဖွယ်ကြည့် နည်းနည်းယူ၊ လှူဖွယ်များ၏၊ ဒကာကလည်း များများလှူလိုလျှင် မိမိနှင့် သင့်ရုံယူသည်။</p> <p><b>၂။ ဓုတင်္ဂအပိစ္ဆ</b>။ ။ မိမိကျင့်ဆောင်ကြောင်း သူတပါးမသိစေလို၊ မဟာကုမာရထေရ် နှစ်ပေါင်း (၆၀) သုသာန်နေ၍ သောသာနိကဓုတင် ဆောင်သည်၊ မည်သည့်ရဟန်းမျှ မသိပါ၊ စေတိယတောင် ညီနောင် ၂-ပါးတွင်လည်း ဧကာသနိက်ဓုတင်ဆောင် နောင်တော်သည် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ ခံတွင်းကျင်းနေချိန် ညီငယ်က ကြံပိုင်းလာကပ်သည်၊ “တော်ပြီ” ဟု မိန့်ရာ “နောင်ဘုရား၊ ဧကာသနိက်ဓုတင်ဆောင်ထားသလား” ဟု ညီငယ်ထပ်အမေးတွင် နှစ်ပေါင်း (၅၀) လျှို့ဝှက်ဆောင်ထားသော ဓုတင်ကို မဖော်လိုသဖြင့် ကြံပိုင်းယူဘုဉ်းပေးပြီးမှ ပြန်ဆောက်တည်သည်။</p> <p><b>၃။ ပရိယတ္တိအပိစ္ဆ</b>။ ။ ဗဟုသုတရှိကြောင်း အများမသိစေလိုမှုတည်း၊ သာကေတတိဿထေရ်သည် စာသင်လာသူအား “အချိန်မရှိ” ဟု မိန့်ရာ “သေချိန်သော်မှ မရတော့ဘူးလားဘုရား” ဟု ပြန်အလျှောက်တွင် သတိဝင်၍ အခြားကျောင်းထွက်သွားသည်၊ ပဝါရဏာနေ့တွင် တရားစကားဖြင့် ဇနပုဒ်ကို ချောက်ချားအောင် ဟောလိုက်သည်။</p> <p><b>၄။ အဓိဂမအပိစ္ဆ</b>။ ။ သောတာပန်စသည် ဖြစ်ပုံ မည်သူမျှမသိစေလို၊ ဃဋိကာရ အိုးထိန်းသည်လို ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း၊ လောကတွင် သက်နိုင်သော သေက္ခပုထုဇဉ်များကို အဂ္ဂပုဂ္ဂိုလ်ဟု သိ။</p> <p><b>ရောင့်ရဲခြင်းသန္တုဋ္ဌိ</b>။ ။ ပစ္စည်း ၄-ပါးအတွက် ၁-ပါးလျှင် ယထာလာဘ၊ ဗလ၊ သာရုပ္ပ ၃-ပါးစီပေါင်း သန္တောသ ၁၂-ပါးရှိသည်။</p> <h3>သင်္ကန်း၌ သန္တောသ ၃-ပါး</h3> <p><b>၁။ ယထာလာဘသန္တောသ</b>။ ။ ကောင်းဆိုးသင်္ကန်းများတွင် ရရာနှင့် ရောင့်ရဲ၏၊ အခြားသင်္ကန်း မတောင့်တ၊ ရလည်း မယူ။</p> <p>စာမျက်နှာ-26 <hr> <b>၂။ ယထာဗလသန္တောသ</b>။ ။ အားနည်းရောဂါရှိသူဖြစ်၍ သင်္ကန်းလေးလေး မဝတ်နိုင်၊ သဘာဂရဟန်းနှင့် လဲဝတ်ကာ စွမ်းအားရှိသမျှ ရောင့်ရဲသည်။</p> <p><b>၃။ ယထာသာရုပ္ပသန္တောသ</b>။ ။ အဖိုးတန်သင်္ကန်းများ ရသော်လည်း ဆရာတော် စာချဘုန်းကြီးနှင့် လာဘ်နည်းသူများ၊ ဂီလာနများအား လှူ၍ မိမိမှာမူ သင်္ကန်းဟောင်း ချုပ်ဖာ လျောက်ပတ်ရုံဝတ်ကာ ရောင့်ရဲသည်၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးတို့၌လည်း ၃-ပါးစီ အတူပင်တည်း။</p> <p>“ဆေးပစ္စည်း၌ ရောဂါပျောက်ခြင်းတူသော စတုမဓူတပုလင်း၊ နွားကျင်ငယ်စိမ် သျှိသျှားသီးတပုလင်း၊ ထို ၂-ပုလင်း ကြိုက်ရာအလှူခံပါ” ဟု လျှောက်ရာ ကျင်ငယ်ဆေးကို ယူနိုင်သောအရှင်သည် ပရမသန္တုဋ္ဌိဖြစ်သည်၊ သန္တောသ ၃-ပါးစီတွင် ယထာသာရုပ္ပသန္တောသ ၄-ပါး အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။</p> <p><b>အဆွေခင်ပွန်းယုတ်</b>။ ။ သဒ္ဓါ သီလ ဗဟုသုတမရှိသူ၊ နှမြောစေးနှဲ ဉာဏ်ပညာနည်းသူများသည် မကောင်းသော အဆွေခင်ပွန်းများတည်း။</p> <h3>၈-ကလျာဏမိတ္တာဒိဝဂ်</h3> <p>အဆွေခင်ပွန်းကောင်း ရှိခြင်း ကလျာဏမိတ္တတာတရားသည် ကုသိုလ်အားထုတ်၊ အကုသိုလ် အားမထုတ်ခြင်းသည် (အပ္ပမာဒတရားအတူ) ကောင်းကျိုး၊ အကုသိုလ် အားထုတ်၊ လောကုတ္တရာကုသိုလ် အားမထုတ်ခြင်းသည် (ပမာဒတရားအတူ) ဆိုးကျိုးဟုမိန့်။</p> <p>အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်းသည် မဖြစ်သေးသော ဗောဇ္ဈင် (ဗောဓိဉာဏ်၏ အစိတ်အပိုင်း၊ ဗုဒ္ဓဖြစ်ကြောင်းအင်္ဂါ၊ သစ္စာ ၄-ပါးကို သိစေတတ်သောတရား) တို့ မဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီးဗောဇ္ဈင်တရားတို့ ဘာဝနာမပြည့်စုံကြောင်း ဖြစ်သကဲ့သို့ အလားတူဖြစ်သော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါဘုရားမမြင် စသည်မိန့်ပြီး အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းမှ ဘာဝနာပြည့်စုံကြောင်း မိန့်သည်။</p> <p>ဆွေမျိုးဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည် အနည်းငယ်မျှသာ ဖြစ်၏၊ ပညာဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည် ဆုတ်ယုတ်ခြင်းတကာတို့တွင် အယုတ်ဆုံးတည်း၊ ဆွေမျိုးကြီးပွားခြင်းသည် အနည်းငယ်သာဖြစ်၏၊ ပညာကြီးပွားခြင်းသည် ကြီးပွားခြင်းတကာတို့တွင် အမြတ်ဆုံးတည်း၊ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ပညာကြီးပွားခြင်းဖြင့် ကြီးပွားကုန်အံ့ဟု နှလုံးသွင်း၍ ကျင့်ရမည်၊ သင်တို့ ဤအတိုင်း ကျင့်ကြဟု မိန့်ပြီး-<br> စည်းစိမ်ဥစ္စာ ဆုတ်ယုတ်ခြင်း၊ ကြီးပွားခြင်း၊ အခြံအရံ ဆုတ်ယုတ်ခြင်း၊ ကြီးပွားခြင်းနှင့်စပ်၍လည်း အလားတူ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-27 <hr> <b>ဗောဇ္ဈင်တို့၏ ဖြစ်ရာ ၄-ဘုံ</b>။ ။ ဝိပဿနာ၊ ဝိပဿနာပါဒကဈာန်၊ မဂ်၊ ဖိုလ်ဟု ၄-မျိုးရှိရာ ဗောဇ္ဈင်တို့သည် ဝိပဿနာ၌ဖြစ်လျှင် ကာမာဝစရ၊ ဝိပဿနာပါဒကဈာန်၌ဖြစ်လျှင် ရူပ အရူပ၊ မဂ်ဖိုလ်တို့၌ဖြစ်လျှင် လောကုတ္တရာဖြစ်သည်။</p> <p><b>ဆွေမျိုးဆုတ်ယုတ်</b>။ ။ “ဗန္ဓုလမလ္လ ဖိုလ်ချုပ်အမျိုးသည် ရှေးက ဆွေမျိုး အသိုက်အဝန်း များ၏၊ ယခုကား မရှိပြီ” ဟု ရဟန်းတော်များ ပြောစကား ဘုရားရှင်သိ၍ ကြွလာဟောမိန့်သည်။</p> <p><b>ပညာဆုတ်ယုတ်</b>။ ။ သာသနာတော်၌ ကမ္မဿကတာပညာ၊ ဈာန၊ ဝိပဿနာ၊ မဂ်၊ ဖိုလ်ပညာဟုရှိရာ ယင်းတို့ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းသာ အဆိုး။</p> <p><b>ဆွေမျိုးကြီးပွား</b>။ ။ ဝိသာခါကျောင်းအမ ဝေသာလီ လိစ္ဆဝီမင်းများ ယခင်ကထက် ဆွေမျိုးအသိုက်အဝန်း ကြီးပွားပုံကို ရဟန်းတော်များ ပြောစကား ဘုရားရှင်သိ၍ ကြွလာဟောမိန့်သည်၊ ကမ္မဿကတာပညာ စသည်တို့၏ ကြီးပွားမှုသာ နတ်ရွာနိဗ္ဗာန်ရောက်နိုင်၏၊ ဆွေမျိုးကြီးပွားမှုကား ပစ္စုပ္ပန်ချမ်းသာမျှသာ။</p> <p><b>စည်းစိမ်ဥစ္စာ ဆုတ်-ပွား</b>။ ။ ကုဋေ (၈၀) မဟာဓနသဌေးသား သူတောင်းစားဖြစ်ကာ ကာကဝလိယသဌေး ပုဏ္ဏသဌေးတို့ သူတပါးအခိုင်းဘဝမှ ကျိကျိတက်ချမ်းသာလာကြပုံ ပြောဆိုသောရဟန်းများစကားကြောင့် ဘုရားဟော။</p> <p><b>အခြံအရံ ဆုတ်-ပွား</b>။ ။ “ကောသလမင်း ယခင်က အခြံအရံ စစ်အင်အားများသော်လည်း နောက်ပိုင်း အထီးကျန်ဘဝ ကွယ်လွန်ပျက်စီးရသည်၊ ကုမ္ဘဃောသကကား ယခင်က အဆင့်နိမ့်သမျှ ယခုအခါ နောက်လိုက်အင်အား ကြီးပွားသည်” ဟု အခြံအရံ ဆုတ်ယုတ်ကြီးပွားပုံကိုလည်း ရဟန်းတော်များ ပြောဆိုကြသည်။</p> <h3>၉-ပမာဒါဒိဝဂ်</h3> <p>ပမာဒ၊ ကောသဇ္ဇ၊ မဟိစ္ဆတာ၊ အသန္တုဋ္ဌိတာ၊ အယောနိသောမနသိကာရ၊ အသမ္ပဇည၊ ပါပမိတ္တတာတရား၊ အကုသိုလ်အားထုတ်ခြင်း၊ ကုသိုလ်အားမထုတ်ခြင်းများကို များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်သော တရားများဟုလည်းကောင်း၊</p> <p>အပ္ပမာဒ၊ ဝီရိယာရမ္ဘ၊ အပိစ္ဆတာ၊ သန္တုဋ္ဌိတာ၊ ယောနိသောမနသိကာရ၊ သမ္ပဇည၊ ကလျာဏမိတ္တတာတရား၊ အကုသိုလ်အားထုတ်ခြင်း၊ အကုသိုလ်အားမထုတ်ခြင်းများကို များစွာအကျိုးရှိဖို့ဖြစ်သော တရားများဟုလည်းကောင်း မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-28 <hr> ၁။ ဤဝဂ်၌ ပမာဒတရားသည် မိမိ၏အတွင်းသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်သောအကြောင်းဟုပြု၍ များစွာအကျိုးမဲ့ဖြစ်ကြောင်း၊ အပ္ပမာဒတရားသည် မိမိ၏အတွင်းသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်သောအကြောင်းဟုပြု၍ များစွာအကျိုးရှိဖို့ ဖြစ်ကြောင်းရာ သန္တာန်အလိုက် ခွဲခြား၍ တရားဆိုးကောင်းများကို နောက်ဝဂ်အတူ သိအပ်၏၊ ပါပမိတ္တတာ၊ ကလျာဏမိတ္တတာ၊ ဤ ၂-ပါးသာ ဗဟိဒ္ဓသန္တာန်၊ ကြွင်းအားလုံး အဇ္ဈတ္တသန္တာန်ချည်းသာ၊ တရား ၈ စုံ ပေါင်း ၁၆-သုတ် မိန့်သည်။</p> <p>၁၇-၁၈။ ပမာဒတရားသည် သာသနာတော် ပျက်စီးကွယ်ပျောက်ခြင်းငှာ ဖြစ်သကဲ့သို့ အပ္ပမာဒတရားသည် သာသနာတော် အရှည်တည်ခြင်း၊ မပျက်စီး မကွယ်ပျောက်ခြင်းငှာဖြစ်သည်၊ အလားတူ ပျောက်စေ တည်စေသော အခြားတခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်စသည် မိန့်ပြီး–</p> <p>ဤအတူပင် ကောသဇ္ဇ စသော တရားများကြောင့် သာသနာကွယ်၍ ဝီရိယာရမ္ဘ စသော တရားများကြောင့် သာသနာတည်ကြောင်း မိန့်သည်။</p> <p>၃၃။ အဓမ္မကို ဓမ္မ ပြုကြကုန်သော ရဟန်းတို့သည် လူများ စီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့ရာ၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ကျင့်သည်မည်ကုန်၏၊ ထိုရဟန်းတို့သည် အကုသိုလ်များစွာကို ဖြစ်ပွားစေ၊ သာသနာတော်ကိုလည်း ကွယ်ပျောက်စေသည်မည်ကုန်၏။</p> <p>ဤအတူ ဓမ္မကို အဓမ္မ၊ အဝိနယကို ဝိနယ၊ ဝိနယကို အဝိနယ၊ ဘုရားမဟောအပ်သည်ကို ဟောအပ်၊ ဟောအပ်သည်ကို မဟောအပ်၊ ဘုရား မလေ့ကျင့်အပ်သည်ကို လေ့ကျင့်အပ်၊ လေ့ကျင့်အပ်သည်ကို မလေ့ကျင့်အပ်၊ ဘုရား မပညတ်အပ်သည်ကို ပညတ်အပ်၊ ပညတ်အပ်သည်ကို မပညတ်အပ်ဟု ပြကြကုန်သော ရဟန်းတို့သည် (လ) ကွယ်ပျောက်စေသည် မည်ကုန်၏။</p> <p><b>အဓမ္မမည်သည်</b>။ ။ သုတ္တန်ပရိယာယ်အားဖြင့် အကုသလကမ္မပထတရား ၁၀-ပါး၊ ဝိနည်းအလို မဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုဖြင့် စောဒနာခြင်း စသည်။ ဓမ္မအရ သုတ္တန်အလို ကုသလကမ္မပထတရား ၁၀-ပါး၊ ဝိနည်းအလို အမှန်ဖြင့် စောဒနာခြင်း။</p> <p><b>အဝိနယ</b>။ ။ သုတ္တန်အလို ရာဂစသည်ကို မပယ်ခြင်း၊ ပညာဖြင့် မဆင်ခြင်ခြင်း၊ ဝိနည်းအလို ဝတ္ထုဝိပတ္တိ၊ သီမာဝိပတ္တိ စသည်တည်း၊ ဝိနယအရ သုတ္တန်အလို ရာဂစသည်ပယ်၊ ပညာဖြင့် ဆင်ခြင်၊ ဝိနည်းအလို ဝတ္ထုသမ္ပတ္တိ၊ သီမာသမ္ပတ္တိ စသည်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-29 <hr> <b>ဘုရားဟောပြောအပ်</b>။ ။ သုတ္တန်ဖြင့် သတိပဋ္ဌာန်-၄၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၄ စသည်နှင့် ဝိနည်းအလိုဖြင့် ပါရာဇိက-၄ ပါး၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၃ ပါး စသည်တည်း။ ဘုရား မပြောဟောအပ် ဟူသည် သုတ္တန်ဖြင့် သတိပဋ္ဌာန်-၃၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၃ စသည်၊ ဝိနည်းဖြင့် ပါရာဇိက-၃ ပါး၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၄ ပါး၊ ဤသို့ စသည်မဟောပါ။</p> <p><b>ဘုရားလေ့ကျင့်အပ်သည်မှာ</b>။ ။ သုတ္တန် နေ့စဉ် သမာပတ်ဝင်စားခြင်း၊ ဗုဒ္ဓစက္ခုဖြင့် လောကကို ကြည့်တော်မူခြင်း စသည်များနှင့် ဝိနည်း၊ ဝါဆိုပြီး ပန်ကြား၊ ပဝါရဏာပြုပြီးမှ ဒေသစာရီကြွခြင်း စသည်တည်း၊ အပြန်အမှုကို ဘုရားမလေ့ကျင့်အပ်ပါ။</p> <p><b>ဘုရားပညတ်အပ်သည်မှာ</b>။ ။ သုတ္တန် သတိပဋ္ဌာန်-၄၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၄ စသည်နှင့် ဝိနည်း ပါရာဇိက-၄၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၃ စသည်ကို ပညတ်အပ်၍ သတိပဋ္ဌာန်-၃၊ သမ္မပ္ပဓာန်-၃၊ ပါရာဇိက-၃၊ သံဃာဒိသိသ်-၁၄ စသည်ဖြင့် မပညတ်ပါ။</p> <p><b>သာသနာတော်ကို ကွယ်စေ</b>။ ။ အဓိဂမ၊ ပဋိပတ္တိ၊ ပရိယတ္တိ၊ လိင်္ဂ၊ ဓာတု ဟူသော ဤ ၅-ပါး ကွယ်ခြင်းကို သိအပ်၏။<br> <b>၁။ အဓိဂမအန္တရဓာန</b>။ ။ အမြင်တရားထူး တရားမြတ် ကွယ်ခြင်း။<br> အဓိဂမဟူသည် မဂ်-၄၊ ဖိုလ်-၄၊ ပဋိသမ္ဘိဒါ-၄၊ ဝိဇ္ဇာ-၃၊ အဘိညာဉ် ၆-ပါး၊ အမြင်တရားထူးများဖြစ်သည်။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးမှ စ၍ ကွယ်သည်။ ချဲ့ဦးအံ့၊ ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီး နှစ် (၁၀၀၀) အတွင်း၌သာ ပဋိသမ္ဘိဒါ ရနိုင်ကြသည်၊ ထို့နောက် အဘိညာဉ် ၆-ပါး၊ ယင်းတို့ကိုလည်း မဖြစ်စေနိုင်ကြ၍ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးတို့ကိုသာ ရကြတော့သည်၊ ကာလကြာသော် ယင်းတို့ကိုလည်း မဖြည့်စွမ်းနိုင်ကြ၊ သုက္ခဝိပဿက ရဟန္တာများသာ ဖြစ်ကြ၊ ဤနည်းဖြင့် အနာဂါမ်၊ သကဒါဂါမ်၊ သောတာပန်များသာ ဖြစ်နိုင်ကြတော့မည်။ သောတာပန်များ ရှိနေသမျှ အဓိဂမ သာသနာ မကွယ်သေး၊ နောက်ဆုံး သောတာပန်ကွယ်လျှင် အဓိဂမ ကွယ်တော့သည်။<br> <b>၂။ ပဋိပတ္တိအန္တရဓာန</b>။ ။ အကျင့်စခန်း လုပ်ငန်းများကွယ်ခြင်း။<br> ဈာန် မဂ်ဖိုလ် မဖြစ်နိုင်ကြသူများ စတုပါရိသုဒ္ဓိ သီလကိုသာ စောင့်ကြသည်၊ ကာလကြာသော် “သီလစောင့် တရားအားထုတ်ပါလျက် မဂ်ဖိုလ်မရကြ၊ ယခုအခါ အရိယာ တရားထူးမရှိတော့”၊ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်ချက်ချကြသဖြင့် အချင်းချင်း နှိုးဆော်တိုက်တွန်းခြင်းမရှိ၊ ကုက္ကုစ္စ သံသယလည်း ကင်းကာ ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီ<br> <br>စာမျက်နှာ-30 <hr> အာပတ်များ ကျူးလွန်ကြ၊ ကာလကြာသော် ပါစိတ်၊ ထုလ္လစ္စည်းများ၊ နောက် သံဃာဒိသိသ် သင့်ကြသည်၊ ပါရာဇိက ၄-ပါး ထိန်းနေကြသော ရဟန်းတော်များ ရှိသမျှ ပဋိပတ္တိသာသနာ မကွယ်သေး၊ နောက်ဆုံး ရဟန်းသီလပျက်၊ သို့မဟုတ် အသက်ဆုံးလျှင် ပဋိပတ္တိကွယ်တော့သည်။<br> <b>၃။ ပရိယတ္တိအန္တရဓာန</b>။ ။ အသိစခန်း လုပ်ငန်းများ ကွယ်ခြင်း။<br> အဋ္ဌကထာနှင့်တကွ ဗုဒ္ဓဟောအပ် ၃-ပုံ ပိဋကသည် ပရိယတ်မည်သည်၊ ကာလကြာသော် ပြည်သူအများ တရားပျက်ကြသဖြင့် မိုးလေမမှန် သီးနှံမရ လူများ မလှူနိုင်ကြသောအခါ သံဃာများ ပစ္စည်းလေးပါး ခေါင်းပါးကြတော့သည်။ တပည့်ပရိသတ် မမွေးနိုင်၊ စာပေသင်ကြားပို့ချမှု မပြုနိုင်ကြသောအခါ အနက်အဓိပ္ပာယ် ကင်းပျောက် ပါဠိမျှလောက်သာ ဆောင်နိုင်ကြ၊ နောင်တွင် ပါဠိတော်မျှ ပြည့်စုံစွာ မဆောင်နိုင်ကြတော့ပေ။ ပိဋက ၃-ပုံတွင် အစဆုံး အဘိဓမ္မာကွယ်၊ ဓမ္မသင်္ဂဏီ၊ ဝိဘင်း၊ ဓာတုကထာ၊ ပုဂ္ဂလပညတ်၊ ကထာဝတ္ထု၊ ယမိုက်၊ ပဋ္ဌာန်း၊ အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်းတွင် ပဋ္ဌာန်းမှစ၍ နောက်ဆုတ် တစတစ ကွယ်ရသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာကွယ်ပြီးနောက် သုတ္တန်ကွယ်ရာတွင် ပထမ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကွယ်၊ ဧကမှစ၍ ဧကာဒသအထိ နိပါတ် (၁၁) သွယ်တွင် ဧကာဒသ အစဆုံးကွယ်၊ ထို့နောက် ဒသ စသည်ဖြင့် နောက်ဆုတ် တစတစကွယ်သည်။ ထို့နောက် သံယုတ္တနိကာယ် ကွယ်၏။ သဂါထာ၊ နိဒါန၊ ခန္ဓ၊ သဠာယတန၊ မဟာဝဂ္ဂ၊ ဤငါးဝတွင် မဟာဝဂ်မှစ၍ နောက်ဆုတ်ကွယ်သည်။ ထို့နောက် မဇ္ဈိမနိကာယ်-မူလ၊ မဇ္ဈိမ၊ ဥပရိဟု ပဏ္ဏာသ ၃-ခု တွင် ဥပရိကွယ်သည်။ ထို့နောက် ဒီဃနိကာယ်၊ သီလက္ခန္ဓ၊ မဟာ၊ ပါထိကဟု ဝဂ် ၃-ခုတွင် ပါထိကမှစ၍ကွယ်။ ဒီဃနိကာယ်ကွယ်လျှင် သုတ္တန်ကွယ်လေပြီတည်း။</p> <p>ဝိနည်းနှင့် ဇာတ်သာ ကျန်တော့ရာတွင် လဇ္ဇီသူတော်ကောင်းများ ဝိနည်းဆောင်ကြ၏။ “သုတ္တန်ဟောနေလဲ မှတ်နိုင်ကြမည်မဟုတ်” ဟု ယူဆကာ လာဘ်လိုသူများ ဇာတ်ကိုသာ ဆောင်ကြတော့သည်၊ ဝေသန္တရာဇာတ်မှ နောက်ဆုတ်ကွယ်ရာတွင် ပုဏ္ဏကဇာတ် မဟာနာရဒဇာတ်အဆုံး၌ အပဏ္ဏကဇာတ်ကွယ်သည်။ ထို့နောက် ဝိနည်း ဥပေါသထက္ခန္ဓက၊ မဟာဝိဘင်္ဂ၊ ဘိက္ခုနီဝိဘင်္ဂ၊ ခန္ဓက၊ ပရိဝါဟု ငါးပါးတွင် ပရိဝါမှစ နောက်ဆုတ် ကွယ်သည်၊ ဝိနည်းကွယ်သော်လည်း ပရိယတ္တိမကွယ်သေး၊ လူတို့နှုတ်ဝယ် ပါဠိတဂါထာ ရနေသမျှ မကွယ်သေး။</p> <p>သဒ္ဓါရှိသောမင်းသည် ဆင်ကျောက်ကုန်းပေါ် ရွှေပန်းတောင်း၌ အသပြာထောင်ထုပ်ထားပြီး “ဘုရားဟော တဂါထာရသူ ဤထောင်ဆုယူ” ဟု မြို့၌ ၃-ကြိမ် ကြွေးကြော် လှည့်လည်သော်မှ ဆုယူမည့်သူမပေါ်၍ ထောင်ထုပ်ကို ဘဏ်၌ပြန်သွင်းရလျှင် ပရိယတ္တိ ကွယ်လေပြီ။<br> <br>စာမျက်နှာ-31 <hr> <b>လိင်္ဂအန္တရဓာန သွင်ပြင်မူရာကွယ်ခြင်း</b>။ ။ ကာလကြာသော် ရဟန်းများ သပိတ် သင်္ကန်း ကိုင်ပုံ သွားလာကြည့်ရှုပုံ ကြည်ညိုဖွယ်မမြင်၊ တက္ကတွန်းရဟန်းများလို လိုသလိုပတ်ကြတော့သည်၊ သင်္ကန်းရောင်နှင့် ချုပ်လုပ်ပုံလည်း မဟုတ်ကြတော့၊ နောက်ပိုင်းတွင် သင်္ကန်းစ လက်ကောက်ဝတ်၌ထား၊ မယားယူလျက် ထွန်ယက် စိုက်ပျိုး စားသောက်ကြသည်။ သံဃာရှိ၍ လှူနိုင်သည့်ကာလတိုင် အကျိုးများနိုင်သေးသည်ဟု ဘုရားရှင်မိန့်သည်၊ ကာလကြာသော် “ဤသင်္ကန်းဝတ် မလုပ်ဖြစ်တော့” ဟု ကြံကာ သင်္ကန်းစဖြတ်၊ တောရပ်ချုံမြေ လွှင့်ပစ်လေသောအချိန် လိင်္ဂသာသနာ ကွယ်ရှာပြီ၊ ကဿပဘုရား လက်ထက်တော် နောက်ပိုင်းမှစပြီး ယောနကတိုင်းသားတို့၏ အဝတ်ဖြူကို ဝတ်ရုံသွားလာသော အလေ့အလာ ဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <h3><b>ဓာတုအန္တရဓာန ဓာတ်တော်ကွယ်ခြင်း</b>။ ။ </h3> <p><b>ပရိနိဗ္ဗာန် ၃-မျိုး</b>။ ။ ကိလေသ၊ ခန္ဓ၊ ဓာတုဟု ပရိနိဗ္ဗာန် ၃-မျိုးရှိရာတွင် ဗောဓိပလ္လင်၌ ကိလေသပရိနိဗ္ဗာန်၊ ကုသိနာရုံ၌ ခန္ဓပရိနိဗ္ဗာန် ဖြစ်၍ ဓာတုပရိနိဗ္ဗာန်ကား နောင်အနာဂတ်တွင် ဖြစ်လာမည်တည်း။</p> <p><b>ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ဓာတ်တော်ပြန်</b>။ ။ ပူဇော်မြတ်နိုးမှုမခံရလျှင် ဘုရားအဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ထိုထိုနေရာမှ ဓာတ်တော်များ အပူဇော်ခံရမည့်နေရာ ကြွကြသည်။ နောက်ပိုင်း နေရာတိုင်းတွင် ဓာတ်တော်များ အပူဇော်မခံရသဖြင့် သီဟိုဠ်မဟာစေတီ၌ ဓာတ်တော်များစု၊ ထိုမှတဆင့် နဂါးပြည် ရာဇာယတနစေတီ၌စု၊ ထို့နောင် ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ပြန်ကြွကြမည်။ နဂါးပြည် နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ ဓာတ်တော်များလည်း ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ပြန်ကြမည်သာ၊ ထိုသို့ ကြွချီရာတွင် မုန်ညင်းစေ့မျှသော်မျှ ဓာတ်တော်များ မပျောက်ပျက်ကြပါ။</p> <p><b>ပူဇော်ငိုပွဲ နတ်တို့ပွဲ</b>။ ။ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်တွင် ဓာတ်တော်များ ဘုရားပုံတော်ယူ တင်ပျဉ်ခွေကာ ဗုဒ္ဓအသရေတော် ပြုကြမည်၊ လက္ခဏာကြီးငယ် ဗျာမပ္ပဘာ ရောင်ခြည်တော်များနှင့်တကွ တန်ခိုးတော်အစုံ ယမိုက်ပြာဋိဟာ နေ့ကအတိုင်း ပြပေမည်၊ ထိုအချိန် လူတဦးမျှ မရှိ၊ စကြဝဠာတသောင်းမှ နတ်များစုပြီး “ယနေ့ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံဝင်တော်မူ၏၊ ဤမှနောက် အမှောင်ချည့်သာ ရောက်တော့လတ္တံ့” ဟုဆို၍ ငိုကြမည်၊ ဓာတ်တော်မီးလျှံ ဗြဟ္မာ့ပြည်တိုင်ရောက်သည်၊ ဓာတ်တော်ပွဲကား ဘုရားရှင် ကုသိနာရုံ ပရိနိဗ္ဗာန်စံသောနေ့အတိုင်း နတ်များသည် ပန်းနံ့သာ တူရိယာအစုံဖြင့် အစွမ်းကုန် ပူဇော်ရှိခိုးကြပြီး “နောင်ပွင့်မည့် ဘုရားရှင်ကိုလည်း တပည့်တော်များ ဖူးခွင့်ရကြပါစေသား” ဟု ဆုတောင်းပြန်သွားကြ<br> <br>စာမျက်နှာ-32 <hr> သည်၊ ဓာတုသာသနာကွယ်၍ သာသနာတော်အားလုံး ပျက်ပြုန်း ကွယ်ဆုံးလေပြီတကား။</p> <h3><b>ပရိယတ္တိတည်နေရာ သာသနာမကွယ်နိုင်</b>။ ။ </h3> <p><b>ဖောင်မြတ်ဖန်ဆင်း သိကြားမင်း</b>။ ။ ကွယ်မှု ၅-မျိုးတွင် ပရိယတ္တိသာ လိုရင်းဖြစ်၍ သီဟိုဠ် စဏ္ဍာလတိဿ ဘေးကြီးဖြစ်ချိန် သိကြားမင်းသည် ဖောင်ဖန်ဆင်းပြီး “ဘေးရန်ကြီးပါလိမ့်မည်၊ မိုးလေဝသလည်း ရွာသွန်းမည် မဟုတ်၊ အရှင်ဘုရားများ ပစ္စည်းလေးပါး ပင်ပန်းသဖြင့် ပရိယတ် ထမ်းနိုင်ကြမည်မဟုတ်၊ ဇမ္ဗူဒိပ် သွားသင့်ကြပါ၏။ ဖောင်ပေါ်တက်ကြပါ၊ နေရာမမျှလျှင်လည်း ဖြစ်သလို ထင်းတုံးဖက် လိုက်ကြပါ၊ ဘေးရန်မဖြစ်စေရပါ” ဟု လျှောက်ထားစီမံပေးသည်။</p> <h3><b>ရဟန်း ၆-ကျိပ် ဇာနည်စိတ် မအိပ်ဗိုက်ထွင် သဲစိုတင်</b>။ ။ </h3> <p>အရှင်မြတ် ၆၀-ကား ကတိကဝတ်ထားကာ သီဟိုဠ် ဒက္ခိဏမလယဇနပုဒ်မှာပင် နေ၍ သစ်မြစ် သစ်ဥ သစ်ရွက်များဖြင့် အသက်မွေးကာ ပိဋကတော်များ စောင့်ရှောက်ကြသည်၊ ထိုင်၍ စာမပြန်နိုင်သောအခါ ဗိုက်ပေါ်သဲစိုတင်၊ ဦးခေါင်းချင်းယှဉ်ကာ ပိဋကမပျောက်အောင် ၁၂-နှစ်ရောက်သည်အထိ အဋ္ဌကထာနှင့်တကွ ပိဋကကို ဆောင်ထားကြသည်။</p> <p><b>မမှားပိဋကတ် ညီတူလတ်</b>။ ။ တိုက်ဆိုင်ကြည့်ငြား အက္ခရာတလုံးမျှ ယွင်းမှားပျက်စီးမှု မရှိအောင် စောင့်ရှောက်ကြသော ဇမ္ဗူဒိပ်မှ ရဟန်းတော် (၇၀၀) သီဟိုဠ် ကြွလာပြီး သီဟိုဠ်ကျန် ရဟန်း ၆-ကျိပ်နှင့် ပိဋကတော်များကို တိုက်ဆိုင်ညှိနှိုင်းကြသည်၊ အက္ခရာတလုံးမျှ မှားယွင်းမှုမတွေ့ကြပါ၊ ထိုအစည်းအဝေးတွင် “သာသနာတော်၏ ရေသောက်မြစ် မည်သူဖြစ်သနည်း၊ ပရိယတ်လော၊ ပဋိပတ်လော” ဟု အဆိုတင်ကြသည်။</p> <p><b>အဖြေ-ဖြာ ရှိခဲ့ပါလည်း</b>။ ။ “ပံသုကူဆောင် အရှင်မြတ်များက ပဋိပတ်၊ ဓမ္မကထိကများက ပရိယတ်” ဟု အဖြေ ၂-မျိုး ပေးကြရာတွင် သံဃာက “ငါ့ရှင်တို့ စကားမျှဖြင့် အားမရပါ၊ အထောက်အထားပြကြပါဦး” ဟု မိန့်သည်၊ “ရဟန်းတော်များ ကောင်းကောင်းနေကြလျှင် ရဟန္တာ မဆိတ်” ဒီဃနိကာယ် မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ် စသည်များကို ကိုးကား၍ ပံသုကူဆောင်များက ပဋိပတ်ဟု ဖြေသောအခါ ဓမ္မကထိက အရှင်တို့ကလည်း “အရှေ့က နေထွက်လျှင် အလင်းရောင်တက်သလို ပိဋက ၃-ခင်း ထွန်းပနေသမျှ သာသနာအလင်း ရွှန်းပ<br> <br>စာမျက်နှာ-33 <hr> နေရမည်၊ ပရိယတ်ပျောက်လျှင် နေဝင်သလို အမှောင်ရောက်ပေမည်၊ ပရိယတ်စောင့်စည်းလျှင် ပဋိပတ်စောင့်ပြီးတည်း၊ ပဋိပတ်တည် မြတ်မထေရ်ကား ရွှေပြည်ခရီး ပြီးသည်သာ” ဒေသနာကို ကိုးကာ ပရိယတ်ဟု ဖြေကြားလိုက်သည်၊ ပံသုကူမထေရ်များ စကားမထွက်ကြသဖြင့် ဓမ္မကထိကအရှင်တို့ ရှေ့တန်းတက်သွားကြသည်။</p> <p><b>ဥပမာများစွာ ပရိယတ်သာ</b>။ ။ နွားလား ရာထောင် ရှိစေဦးတော့၊ ပဝေဏီအဆက်ပြတ် နွားမတကောင်မျှ မရှိလျှင် နွားမျိုးမစပ် ပြတ်တော့သည်၊ ဤအတူ တရားအလုပ် အားထုတ်ဦးဆောင် ရာထောင်အပြည့် ရှိစေဦးတော့ အသိမှန်လတ် ပရိယတ်မရှိက မဂ်မြတ် ဖိုလ်သရဖူ အရမယူနိုင်၊ ရွှေအိုးမြုပ်ရာ သိဖို့ရာ အတွက် အက္ခရာအမှတ်အသား ကျောက်စာများရှိနေလျှင် ရွှေအိုးမပျောက်နိုင်၊ ဤအတူ ပရိယတ်ထင်ရှားရှိရာမှာ သာသနာမကွယ်နိုင်သည်သာတည်း။</p> <h3>၁၁-အဓမ္မဝဂ်</h3> <p>အဓမ္မကို အဓမ္မပြုကြသော ရဟန်းတို့သည် လူများ စီးပွားချမ်းသာဖို့ အကျိုးဖြစ်ဖို့ရာ၊ နတ်လူများ စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာ ကျင့်သည်မည်ကုန်၏၊ ထိုရဟန်းတို့သည် ကုသိုလ်တရားများကို ဖြစ်ပွားစေ၊ ဤသာသနာတော်ကိုလည်း တည်တံ့စေသည် မည်ကုန်၏၊ ဤအတူပင် ဓမ္မ အဝိနယ ဝိနယ စသည်ဖြင့် အမှန်အတိုင်း ပြုကြကုန်သော ရဟန်းတို့သည် (လ) တည်တံ့စေသည်မည်ကုန်၏-မိန့်။</p> <h3>၁၂-အနာပတ္တိဝဂ်</h3> <p>အာပတ်မဟုတ်သည်ကို အာပတ်၊ အာပတ်ကို အာပတ်မဟုတ်၊ ပေါ့သောအာပတ်ကို လေးသောအာပတ်၊ လေးသောအာပတ်ကို ပေါ့သောအာပတ်၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်းသောအာပတ်၊ မရုန့်ရင်းသောအာပတ်ကို ရုန့်ရင်းသောအာပတ်၊ ကုစားခွင့် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းရှိသောအာပတ်၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းမရှိသောအာပတ်၊ ကုစားကောင်းသောအာပတ်ကို မကုစားကောင်းသောအာပတ်၊ မကုစားကောင်းသောအာပတ်ကို ကုစားကောင်းသောအာပတ် ဟု ပြကြသော ရဟန်းများ၏ အပြစ်မှာလည်း အဓမ္မဝဂ်အတိုင်း မိန့်သည်။</p> <p><b>အာပတ်မဟုတ်</b>။ ။ မရိုးသားစိတ်၊ ခိုးလိုစိတ် မရှိသဖြင့် အာပတ်မသင့်၊ အာပတ်မဟုတ်သည်ကို အာပတ်ဟု ဆိုခြင်းတည်း၊ အာပတ် ၇-ပုံတွင် ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီ၊ ပါစိတ်၊ ပါဋိဒေသနီ၊ ထုလ္လစ္စည်း၊ ၅-ပုံ ပေါ့၍ သံဃာဒိသိသ် ပါရာဇိက ၂-ပုံကား လေးသည်၊ ထို့အတူ ၂-ပုံကား ရုန့်ရင်း၊ ၅-ပုံမှာ မရုန့်ရင်းပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-34 <hr> <b>ကုစားခွင့် ရှိ-မရှိ</b>။ ။ ပါရာဇိက အာပတ်မှာ ကုစားခွင့် မရှိ၊ လူသာမဏေအဖြစ် ပြောင်းလဲမှ စင်ကြယ်၍ ကြွင်း ၆-ပုံမှာ ကုစားပြေပျောက်ခွင့်ရှိသည်။ ထို့အတူ ပါရာဇိကအာပတ် မကုစားကောင်း၊ ကြွင်း ၆-ပုံ ကုစားကောင်း။</p> <h3>၁၃-ဧကပုဂ္ဂလဝဂ်</h3> <p>၁။ တဦးတည်းသော ပုဂ္ဂိုလ်လောက၌ ပွင့်ပေါ်လာလျှင် လူများ စီးပွားဖြစ်ဖို့ ချမ်းသာဖို့ သတ္တလောကကို အစဉ်သနားဖို့ နတ်လူများ အကျိုးစီးပွားဖြစ်ဖို့ ချမ်းသာဖိုရာဖြစ်၏၊ တဦးတည်းသော ပုဂ္ဂိုလ်ကား ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်၍ တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်မှန်စွာ သိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားတည်း။</p> <p>၂။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရား ပွင့်ပေါ်လာခြင်းကို လောက၌ ရခဲ၏။</p> <p>၃။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရားသည် လောက၌ ပွင့်ပေါ်လာလျှင် လက်ဖျစ်တီး၍ အံ့ချီးလောက်သူ ဖြစ်၏။</p> <p>၄။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရား၏ ကွယ်လွန်ခြင်းသည် လူများအား ပူပန်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏။</p> <p>၅။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရားသည် ပွင့်ပေါ်လာလျှင် လောက၌ ၂-ဦးမြောက် ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ ဂုဏ်ရည်တူ မရှိသူဖြစ်၏၊ ပုံတူရုပ်ပွား မရှိသူဖြစ်၏၊ ပုံတူပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ ပြိုင်နိုင်သည့်ပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ တုနိုင်သည့်ပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူဖြစ်၏၊ ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါတို့နှင့် မတူသူဖြစ်၏၊ ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါတို့နှင့် မတူသည့် ရှေးဘုရားတို့နှင့်သာ တူသူဖြစ်၏၊ အခြေ ၂-ချောင်းရှိသော သတ္တဝါတို့တွင် အမြတ်ဆုံးသောသူ ဖြစ်၏။</p> <p>၆။ တဦးတည်းသော မြတ်စွာဘုရား ပွင့်ပေါ်လာခြင်းကြောင့် မြတ်သော ပညာမျက်စိ ပညာအလင်း ပညာအရောင် ဒဿနာနုတ္တရိယ စသော ၆-ပါးသော အတုမရှိ မြတ်သောတရားတို့၏ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်၏။ လေးပါးသော ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်တို့ကို မျက်မှောက်ပြုရခြင်း၊ များစွာသောဓာတ် အမျိုးမျိုးသောဓာတ်တို့ကို ထိုးထွင်း၍ သိရခြင်း၊ ဝိဇ္ဇာ (ဖိုလ်ဉာဏ်) ဝိမုတ္တိ (ဖိုလ်နှင့်ယှဉ်သော သမ္ပယုတ်တရားများ) ဖိုလ် (ဖိုလ် ၄-ပါး) ကို မျက်မှောက်ပြုရခြင်းသည် ဖြစ်၏။ (၆-၁၇)</p> <p>၁၈။ သာရိပုတ္တရာသည် မြတ်စွာဘုရား လည်စေအပ်သော အတုမရှိသော ဓမ္မစက်ကို ကောင်းစွာသာလျှင် အတုလိုက်၍ လည်စေနိုင်သကဲ့သို့ လည်စေနိုင်သော အခြားတဦးသော ပုဂ္ဂိုလ်ကိုလည်း ငါဘုရား မမြင်။</p> <p>စာမျက်နှာ-35 <hr> <b>ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်</b>။ ။ သမ္မုတိကထာသာတည်း၊ သမ္မုတိ ပရမတ္ထဟု ဗုဒ္ဓ၏ ဒေသနာ ၂-ပါးတွင် ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ မိန်းမ ယောက်ျား စကားများကား သမ္မုတိဒေသနာ၊ အနိစ္စ ဒုက္ခ ခန္ဓာ အာယတန စကားများမှာ ပရမတ္ထဒေသနာမည်သည်၊ သမ္မုတိနှင့် စပ်ဟောမှ တရားထူးရမည့် သူများအတွက် သမ္မုတိဒေသနာ၊ ပရမတ္ထနှင့်စပ်ဟောမှ ကျွတ်မည့်သူများအား ပရမတ္ထဒေသနာ ဟောသည်။</p> <p><b>မရှိတရား ဟောပါငြားလည်း မုသားမဖြစ်</b>။ ။ ဘာသန္တရဆေက ပါမောက္ခသည် အင်္ဂလိပ်လိုပြောမှ သိမည့်သူ၊ ပြင်သစ် တရုပ်လိုပြောမှသိမည့်သူများကို နားလည်မည့် ဘာသာအလိုက်သာ ပြောပြသကဲ့သို့ ဘုရားရှင်သည်လည်း နာယူမည့် သတ္တဝါအလိုက် ကိုက်အောင် ဟောတော်မူရကား မရှိသော မိန်းမ၊ မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု ဟောဆိုသဖြင့် မြတ်စွာဘုရား၌ မုသားဖြစ်သည်ဟု မဆိုသင့်တော့ပေ။</p> <h3>ပုဂ္ဂလကထာ (သမ္မုတိကထာ) ဟောတော်မူကြောင်းများ</h3> <p>၁။ ခန္ဓာ အာယတန တို့သည် ရှက်တတ် ကြောက်တတ် ကုန်၏ ဟု ဟောလျှင် ပရိသတ် နားမလည်၊ ဤမိန်းမ ရှက်ကြောက်တတ်၏ ဟု ဟောမှ နားလည်ကြမည်၊ ဤသို့ အရှက် အကြောက်ကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၂။ ခန္ဓာတို့သည် ကိုယ်ပြုသမျှကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာ ရှိကုန်၏ ဟု ဆိုလျှင် နားမလည်၊ သတ္တဝါတို့သည်ဟုဆိုရမည်၊ ဤသို့ ကမ္မဿကတာကို ပြခြင်းငှာ၊</p> <p>၃။ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်ကြီးကို ခန္ဓာတွေက ဒါယကာခံ၍ ဆောက်လှူသည်ဆိုက နားမလည်၊ ဗိမ္ဗိသာရမင်း ဆောက်သည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ ယောက်ျားတို့၏ ဝီရိယစွမ်းကို ပြခြင်းငှာ၊</p> <p>၄။ ခန္ဓာသည် ဖခင်ကို သတ်၏ဟုဆိုက နားမလည်၊ အဇာတသတ်မင်း သတ်သည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ အနန္တရိယကံကို ပြခြင်းငှာ၊</p> <p>၅။ ခန္ဓာသည် မေတ္တာထား၍ ကရုဏာပွား၏ဆိုက နားမလည်၊ ရဟန်းတော်များ မေတ္တာ ကရုဏာ ပွားကြသည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ ဗြဟ္မဝိဟာရကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၆။ ခန္ဓာသည် ရှေးဘဝဖြစ်ခဲ့ပုံကို အောက်မေ့နိုင်သည်ဆိုက နားမလည်၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ အောက်မေ့နိုင်သည် ဆိုရမည် ဤသို့ ပုဗ္ဗေနိဝါသကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၇။ ခန္ဓာတို့သည် လှူဖွယ်များ လက်ခံကြသည်ဆိုက နားမလည်၊ သီလဝန္တ ပုဂ္ဂိုလ်များ ခံယူကြသည် ဆိုရမည်၊ ဤသို့ ဒက္ခိဏာဝိသုဒ္ဓိကို ပြဖို့ရာ၊</p> <p>၈။ လောကသမ္မုတိ၌ တည်၍သာ ဘုရားရှင် တရားဟောသည်၊ ထို့ကြောင့် အများလည်း မပယ်ဖို့ရာ ပုဂ္ဂလကထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-36 <hr> <b>တဦးတည်းသောမြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ ဗောဓိသမ္ဘာရဂုဏ်၊ ဗုဒ္ဓဂုဏ်တို့ဖြင့် မည်သူနှင့်မျှ မတူသော အသဒိသ၊ သတ္တဝါ အားလုံးထက် ဂုဏ်ထူးသော ဂုဏဝိသိဋ္ဌ၊ အတုမရှိသော ရှေးဘုရားရှင်များနှင့်မှ နာမကာယ ရူပကာယ ဂုဏ်တူသော အသမသမဖြစ်သောကြောင့် တဦးတည်းသာ ဖြစ်သည်။</p> <p><b>လောက၌</b>။ ။ သတ္တ၊ သင်္ခါရ၊ ဩကာသလောက ၃-ပါးတွင် သတ္တလောကတည်း၊ သတ္တလောကတွင်လည်း နတ် ဗြဟ္မာတို့၌ ဘုရားမဖြစ်၊ လူ့ပြည် ဤစကြဝဠာ၌သာဖြစ်၍ အခြားစကြဝဠာ၌မဖြစ်၊ ဤစကြဝဠာတွင်လည်း အလျား ၃၀၀၊ အနံ ၂၅၀၊ အဝန်း ၉၀၀ ယူဇနာရှိသော မဇ္ဈိမဒေသ၌သာ ပွင့်၏၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ အဂ္ဂသာဝက၊ မဟာသာဝက၊ ဘုရားမယ်တော် ခမည်းတော်၊ စကြာမင်း စသော ထိပ်တန်း ပုဏ္ဏားသူကြွယ်များလည်း မဇ္ဈိမ၌သာ။</p> <p>သတ္တလောကကို အစဉ်သနားဖို့... အဘယ်သတ္တလောကနည်း၊ ဘုရားတရားကြားနာရ၍ အမြိုက်ရည်သောက်ကြရမည့် သတ္တဝါအားလုံးတည်း၊ ယင်းတို့မှာ–</p> <p>၁။ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ ၇-ရက် ၇-လီ သီတင်းသုံးပြီး ဣသိပတနကြွ၊ ဓမ္မစကြာသုတ်တော်ဟောပြီး အရှင်ကောဏ္ဍညနှင့် ဗြဟ္မာ (၁၈) ကုဋေ။</p> <p>၂။ ငါးရက်မြောက် အနတ္တလက္ခဏသုတ်ဟောပြီး ပဉ္စဝဂ္ဂီများ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြ။<br> ၃။ ထို့နောင် ယသသတို့သား အမှူးရှိသော ၅၅-ဦး အရဟတ္တဖိုလ်ရ။<br> ၄။ ကပ္ပါသိကတောအုပ်၌ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီ ညီနောင် ၃-ကျိပ် အနာဂါမ်ဖြစ်ကြ။</p> <p>၅။ ဂယာသီသ၌ အာဒိတ္တပရိယာယသုတ္တန်အဆုံး ရသေ့ ညီနောင် ရှင်တထောင်တို့ အရဟတ္တဖိုလ်ရကြ။</p> <p>၆။ ထန်းတောဥယျာဉ်၌ ဗိမ္ဗိသာရ အမှူးရှိသော ပုဏ္ဏား သူကြွယ် တသိန်းတသောင်း သောတာပန်၊ တသောင်း သရဏဂုံတည်။</p> <p>၇။ တိရောကုဋ္ဌ အနုမောဒနာအဆုံး သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၈။ သုမနပန်းသည် အစည်းအဝေး သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၉။ နေပါလအစည်းအဝေး သတ္တဝါပေါင်း တသောင်း။<br> ၁၀။ ခဒိရင်္ဂါရဇာတ်-သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၁၁။ ဇမ္ဗုကတက္ကတွန်း-သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၁၂။ အာနန္ဒသဌေး-သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်။<br> ၁၃။ ပါရာယန သုတ္တန်ဟောသော သတ္တဝါပေါင်း တဆယ့်လေးကုဋေ။<br> ၁၄။ အစုံအစုံ တန်ခိုးပြာဋိဟာပြရာနေ့ သတ္တဝါပေါင်း နှစ်သောင်း။<br> ၁၅။ တာဝတိံသာ အဘိဓမ္မာဟောရာ၌ သတ္တဝါပေါင်း ကုဋေရှစ်ဆယ်။<br> ၁၆။ တာဝတိံသာမှ ဆင်းသောနေ့ သတ္တဝါပေါင်း ကုဋေသုံးဆယ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-37 <hr> ၁၇။ သက္ကပဥှသုတ်ဟောရာ၌ သတ္တဝါပေါင်း ရှစ်သောင်း။</p> <p>၁၈။ မဟာသမယ၊ မင်္ဂလ၊ စူဠရာဟုလောဝါဒ၊ သမ္မစိတ္တပဋိပဒါ ၄-ဌာနတို့၌ သတ္တဝါပေါင်း မရေမတွက်နိုင် တရားထူးရကြ၊ အမြိုက်ရည် သောက်ကြရသည်။</p> <p>၁၉။ ယနေ့ထိလည်းကောင်း၊ နောင်၌လည်းကောင်း သာသနာမှီ၍ နတ်ရွာ နိဗ္ဗာန်ရမည့် သူများအားလုံးကို သနားတော်မူသည်။</p> <p><b>နတ် လူများအကျိုး</b>။ ။ နတ် လူသာမက နဂါး ဂဠုန် စသည်လည်း ပါဝင်သည်၊ သို့သော်လည်း သဟိတ်ပဋိသန္ဓေနေ၍ မဂ်ဖိုလ်ရထိုက်သော ဘဗ္ဗပုဂ္ဂိုလ်များကို ပြခြင်းငှာ ဆိုသည်။</p> <h3><b>ပုစ္ဆာ ၅-မျိုး ၂-မျိုးဘုရား</b>။ ။ </h3> <p>၁။ မသိသည်ကို လင်းစေလို၍မေးသော အဒိဋ္ဌဇောတနာပုစ္ဆာ၊<br> ၂။ သိပြီးကို နှီးနှောလို၍မေးသော ဒိဋ္ဌသံသန္ဒနာပုစ္ဆာ၊<br> ၃။ သံသယရှိ၍ ပြတ်အောင်မေးသော ဝိမတိစ္ဆေဒနပုစ္ဆာ၊<br> ဘုရားရှင်များ၌ မသိသည်မရှိ၍ ၁-ပုစ္ဆာမလို၊ မည်သည့် ရဟန်းရှင်လူများနှင့်မှ တိုင်ပင်ဖွယ်မလို၍ ၂-ပုစ္ဆာလည်း မလို၊ သံသယအားလုံး ကင်းပြီးဖြစ်၍ ၃-လည်း မလိုပါ။<br> ၄။ ရဟန်းများ၏ အလိုခွင့်ပြုချက် ရယူလို၍မေးသော အနုမတိပုစ္ဆာ၊<br> ၅။ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ဖြေလို၍မေးသော ကထေတုကမျတာပုစ္ဆာ၊<br> ဤ ၅-မျိုးတွင် နောက် ၂-မျိုးသာ ဘုရားရှင်များအား ရအပ်သည်၊ ဤ၌ကား ဖြေလို၍မေးသော အမှတ် ၅-ပုစ္ဆာတည်း။</p> <h3>တထာဂတ (မြတ်စွာဘုရား) မည်ပုံ ၈-မျိုးတွင်–</h3> <p><b>၁။ ရှေးဘုရားများနှင့် အတူလာတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ တလောကလုံး စီးပွားအတွက် ကြောင့်ကြစိုက်ကာ ဝိပဿီစသော ဘုရားရှင်များ လာတော်မူသကဲ့သို့ ငါတို့ဘုရားရှင်လည်း လာတော်မူသည်၊ (တနည်း) ဝိပဿီစသော ဘုရားရှင်များ ပါရမီ ၁၀-ပါး၊ အပြား ၃၀၊ စွန့်ခြင်းကြီး ၅-ပါး၊ စရိယ ၃-ပါး၊ ဘုရားဖြစ်ကြောင်း တရားများဖြည့်ကျင့်၍ အထွက်အထိပ်သို့ရောက်ကာ လာတော်မူသကဲ့သို့ ငါတို့ဘုရားရှင်လည်း လာတော်မူသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-38 <hr> <b>ပါရမီ ၁၀-ပါး အပြား ၃၀</b>။ ။ ဒါန၊ သီလ၊ နေက္ခမ္မ၊ ပညာ၊ ဝီရိယ၊ ခန္တီ၊ သစ္စာ၊ အဓိဋ္ဌာန်၊ မေတ္တာ၊ ဥပေက္ခာဟု ပါရမီ ၁၀-ပါးရှိရာ ရိုးရိုးအားထုတ်ရသော သာမညပါရမီ ၁၀-ပါး၊ လက် ခြေ စသော ကိုယ်အင်္ဂါအတွက် မငဲ့ကွက်ပဲ အားထုတ်ရသော ဥပပါရမီ ၁၀-ပါး၊ အသက်ကိုသော်မှ မငဲ့ကွက်ပဲ အားထုတ်ရသော ပရမတ္ထပါရမီ ၁၀-ပါး၊ ပေါင်း ၃၀-ဖြစ်သည်။</p> <p><b>စွန့်ခြင်းကြီး ၅</b>။ ။ ခြေလက်အင်္ဂါ၊ မျက်စိ၊ ဥစ္စာ၊ အသက်၊ သားသမီး၊ မယားစွန့်ခြင်း၊ ဤ ၅-ပါးတည်း။<br> <b>စရိယ ၃</b>။ ။ ဉာတတ္ထစရိယ = ဆွေမျိုးအကျိုးကျင့်ခြင်း၊ လောကတ္ထစရိယ = လောကကျိုးကျင့်ခြင်း၊ ဗုဒ္ဓတ္တစရိယ = ဘုရားဖြစ်အောင်ကျင့်ခြင်း ၃-ပါးတည်း။</p> <p>၂။ ရှေ<b>းဘုရားများနှင့်အတူ မှန်ကန်စွာသွားတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ ဝိပဿီဘုရားသည် ဖွားစကပင် ညီမျှသောခြေတို့ဖြင့် မြေ၌ရပ်၍ မြောက်အရပ်ရှေးရှု၊ ၇-ဖဝါးလှမ်းတော်မူလျက် ထီးဖြူဆောင်းမိုးစဉ် အရပ် ၁၀-မျက်နှာကြည့်ကာ “လောကတွင် ငါ အမြတ်ဆုံး၊ အကြီးဆုံး၊ ချီးမွမ်းအပ်ဆုံးတည်း၊ ဤကား အဆုံးဘဝဖြစ်၏၊ နောက်ဘဝမရှိပြီ” ဟု ရဲရင့်ပြတ်သားသောစကားကို ဆိုတော်မူသည်၊ ထိုကြွခြင်းကား တရားထူးရှိ ပုဗ္ဗနိမိတ်အဖြစ် မှန်တော်မူသည်။</p> <p><b>ပုဗ္ဗနိမိတ်မှန်ပုံများ</b>။ ။ ဖွားစ ညီမျှသောခြေတို့ဖြင့် ရပ်ခြင်းကား ဣဒ္ဓိပါဒ် ၄-ပါးရဖို့၊ မြောက်အရပ် ရှေးရှုကြွခြင်းကား လောကုတ္တရာတရားများရဖို့၊ ၇-ဖဝါးလှမ်းခြင်းကား ဗောဇ္ဈင်ရတနာ ၇-ပါး၊ သားမြီးယပ်ချီခြင်းကား တိတ္ထိအားလုံး နှိမ်နင်းနိုင်ဖို့၊ ထီးဖြူဆောင်းခြင်းကား အရဟတ္တဖိုလ်သီးရဖို့၊ အရပ် ၁၀-မျက်နှာကြည့်ခြင်းကား သဗ္ဗညုတ အနာဝရဏဉာဏ်ရှိဖို့၊ ရဲရင့်ပြတ်သား စကားဆိုခြင်းကား တရားစကြာလည်စေနိုင်ဖို့ အမှန်နိမိတ်များတည်း။</p> <p><b>၃။ လက္ခဏာမှန်ကို ဉာဏ်ဖြင့်ရောက်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ ရုပ်၏ ဖောက်ပြန်မှု၊ ဝေဒနာခံစားမှု၊ သညာ၏မှတ်သားမှု၊ သင်္ခါရတို့၏ပြုပြင်မှု၊ ဝိညာဉ်သိမှုတို့ကား သဘောမှန်ဖြစ်ကြသည်၊ ထိုသဘောလက္ခဏာမှန်ကို မချွတ်မယွင်း ဉာဏ်ဖြင့် ထိရောက်စွာ သိတော်မူသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-39 <hr> ၄<b>။ အမှန်တရားများကို အမှန်အလျောက် သိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ အမှန်တရားဟူသည် သစ္စာ ၄-ပါးတို့တည်း၊ တနည်း-ဇရာ မရဏအတွက် ဇာတိသည် အကြောင်းဖြစ်မှု မှန်သည်စသည်ဖြင့် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ကြောင်းကျိုးဆက်သွယ်မှုများတည်း။</p> <p><b>၅။ အမှန်ကို သိမြင်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ တလောကလုံး သတ္တဝါများ၏ စက္ခုဒွါရ၌ ထင်လာသော အာရုံကို အခြင်းအရာအားလုံးဖြင့် သိမြင်တော်မူသည်၊ သဒ္ဒါရုံစသည်ကိုလည်း အတူသိတော်မူ၏။</p> <p><b>၆။ အမှန်ကို ဆိုတော်မူတတ်သော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ ဘုရားဖြစ်တော်မူသည်မှ ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူသည်အထိ ၄၅-နှစ်အတွင်း ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသမျှ ဒေသနာတော် ဓမ္မသည် မိန့်တော်မူသည့်အတိုင်း ရာဂစသည်ကို နှိမ်နင်းကြောင်းဖြစ်၍ သားမြီးဖျားမျှ ချွတ်ချော်မှုမရှိ၊ တံဆိပ်တခုဖြတ်၊ ပြည်တခုဖြင့်ခြင့်၊ ချိန်တခုဖြင့် ချိန်သကဲ့သို့ မှန်တော်မူသည်။</p> <p><b>၇။ ပြောတိုင်း ပြုတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ နှုတ်တော်နှင့် အလုပ်တော်၊ အလုပ်တော်နှင့် နှုတ်တော် ညီမျှတော်မူ၏၊ ထို့ကြောင့် ပြောသလိုပြု၊ ပြုသလို ပြောတော်မူသော (ယထာဝါဒီ တထာကာရီ၊ ယထာကာရီ တထာဝါဒီ) ဘုရားဖြစ်တော်မူသည်။</p> <p><b>၈။ သာသာထိုးထိုး လွှမ်းမိုးတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား</b>။ ။ အထက်ဘဝဂ်၊ အောက်အဝီစိ နှံ့သည့်စကြဝဠာ သတ္တဝါမှန်သမျှကို သီလစသော ဂုဏ်တို့ဖြင့် အနိုင်ယူကာ သာသာထိုးထိုး လွှမ်းမိုးနိုင်သည်၊ တုနှိုင်းဖွယ်ရာ မရှိ၊ မင်းထက်မင်း၊ နတ်ထက် နတ်၊ ဗြဟ္မာထက် ဗြဟ္မာ ဖြစ်တော်မူသည်။ ဤကား ဘုရား (တထာဂတ) မည်ပုံပြရာ အမြွက်သာတည်း၊ ပြည့်စုံအောင် ဘုရားရှင်များသာ ပြနိုင်ရာပါသည်။</p> <p><b>လောက၌ ရခဲ၏</b>။ ။ တကြိမ် ဒါနပြုရုံဖြင့် ဘုရား မဖြစ်နိုင်၊ ၁၀-ကြိမ် အကြိမ်ရာထောင် သိန်း သန်း ကုဋေတသိန်း ပြုရုံဖြင့် ဘုရားမဖြစ်နိုင်၊ ရက် လ နှစ်ပေါင်း ကမ္ဘာပေါင်း ကုဋေတသိန်း ပြုရုံဖြင့်လည်း မဖြစ်နိုင်၊ အယုတ်ဆုံး ၄-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း ဒါနအစရှိသော ပါရမီ ၁၀-ပါးလုံး ဖြည့်ကျင့်မှ ဘုရားဖြစ်နိုင်၍ ဤသတ္တလောက၌ ရခဲသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-40 <hr> လက်ဖျစ်တီး၍ တောင်ပေါ်သို့ သူကန်း ရောက်အောင် တက်နိုင်ခြင်းကဲ့သို့ ဘုရား အံ့ချီးလောက်သူ တဆူပွင့်လာဖို့ အမြဲမဖြစ်နိုင်၊ လက်ဖျစ်တီး၍ ကြည့်ရမည့် အံ့ချီးလောက်သူဖြစ်သည်၊ ဝေဿန္တရာ ဘဝမျိုး၌ ဆင် မြင်း ၇၀၀-စီ၊ ၇၀၀-ပေါင်းများစွာလှူပြီး သားတော် ဇာလီ၊ သမီးတော် ကဏှာဇိန် ကြင်ရာတော် မဒ္ဒီဒေဝီတို့ကို လှူနိုင်ဖို့ကား အခြားသူများနှင့် မဆိုင်၊ ဘုရားလောင်း၏ အလေ့အကျင့် ပင်တည်း။ ဤသို့ အလေ့အကျင့်ရနေ ကျင့်သား ပါနေသော ပုဂ္ဂိုလ်သူမြတ်ကား ဘုရားသာတည်း။</p> <p><b>ပူပန်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏</b>။ ။ စကြာမင်းကွယ်လွန်ခြင်းကြောင့် စကြဝဠာတခုလုံးရှိ လူ နတ်များ ပူပန်ရ၏၊ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံပါမူ စကြဝဠာတသောင်းရှိ နတ်ဗြဟ္မာများ ပူပန်ရသည်။</p> <p><b>၂-ဦးမြောက် ပုဂ္ဂိုလ်မရှိသူ</b>။ ။ ဗဟုသုတရှိသော ရဟန်းသည် သုတဗုဒ္ဓ၊ ရဟန္တာသည် စတုသစ္စဗုဒ္ဓ၊ ၂-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်းပါရမီဖြည့်ရ၍ ကိုယ်တိုင် သစ္စာ ၄-ပါးကိုသိသော သီးခြားဗောဓိဉာဏ်ရသူသည် ပစ္စေကဗုဒ္ဓ၊ ၄-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း (ပညာဓိက)၊ ၈-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း (သဒ္ဓါဓိက)၊ ၁၆-သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း (ဝီရိယာဓိက) ပါရမီဖြည့်၍ဖြစ်သော မြတ်စွာဘုရားသည် သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓဟု ဗုဒ္ဓ ၄-မျိုးရှိရာ သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓသည်သာ ၂-ဦးမြောက် ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ် မရှိသူမည်သည်။</p> <p><b>ဂုဏ်ရည်တူ မရှိသူ</b>။ ။ သိမြင်အပ်ပြီးသော တရားဂုဏ်ရည် မည်သူမျှ အတူ မရှိနိုင်ပါ၊ ဘုရားရှင်ပုံတော်နှင့် တူအောင် ရွှေငွေ ဆင်းတုတော်များ ထုသော်လည်း အနည်းငယ်မျှဘုရားနှင့်တူသော ပုံတူရုပ်ပွားမရှိ၊ တူသူလည်းမရှိ၊ သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး ဘုရားဟောသလို ၅-ပါး ဟု ပြိုင်ဟောမည့် ပုဂ္ဂိုလ်လည်း မရှိ၊ ငါ ဘုရားဟု အာမခံကာ တုနိုင်သူလည်း မရှိ၊ ထို့ကြောင့်ပင် မည်သူနှင့်မျှမတူပဲ ပွင့်ပြီး ပွင့်လတ္တံ့ ဘုရားရှင်များနှင့်သာ တူသည်။</p> <p><b>အခြေ ၂-ချောင်းတွင် အမြတ်ဆုံး</b>။ ။ အခြေမရှိ၊ အခြေ ၄-ချောင်း အခြေများစွာ သတ္တဝါ အားလုံးထက် မြတ်သည်။ သို့သော် အမြတ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အခြေ ၂-ချောင်းသတ္တဝါ လူ နတ်တို့၌သာ ဖြစ်၍ အခြေ ၂-ချောင်းဟု မိန့်၏၊ မဟာဗြဟ္မာကြီးပင် ဘုရားရှင်၏ ကပ္ပိယကာရက အာရာမ်စောင့် အဆင့်မျှသာ ဖြစ်သည်၊ ပညာမျက်စိ ဟူရာ၌ ရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ဝိပဿနာပညာ၊ ရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ သမာဓိပညာနှင့်တူသော ပညာမျက်စိမျိုးယူ။</p> <p><b>အတုမရှိ မြတ်တရား ၆-ပါး</b>။ ။ အရှင်အာနန္ဒာ၏ နေ့ညနံနက် ဘုရားရှင်ကို စက္ခုဝိညာဉ်ဖြင့် ဖူးမြင်ခွင့် ရခြင်းမျိုးသည် ဒဿနာနုတ္တရိယ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-41 <hr> ဘုရားစကားတော်ကို သောတဝိညာဉ်ဖြင့် မပြတ်ကြားခွင့် ရခြင်းမျိုးသည် သဝနာနုတ္တရိယ၊ ယင်းအရှင်၏ပင် ဘုရားရှင်အပေါ် သဒ္ဓါရခြင်းမျိုးသည် လာဘာနုတ္တရိယ၊ အရှင်အာနန္ဒာ၏ သာသနာ၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကျင့်မျိုးသည် သိက္ခာနုတ္တရိယ၊ ဘုရားရှင်ကို မပြတ် လုပ်ကျွေးခြင်းမျိုးသည် ပါရိစရိယာနုတ္တရိယ၊ လောကုတ္တရာ ဂုဏ်ဖြာဖြာကို အောက်မေ့ခြင်းမျိုးသည် အနုဿတာနုတ္တရိယ မည်သည်။ အားလုံး အရှင်အာနန္ဒာကိုပင် ပုံစံထားသည်။</p> <p><b>ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ၄-ပါး</b>။ ။ ထူးခြားထွေပြား အမျိုးမျိုးသော သဘောတရားများကို ပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ယင်းတို့ကို သိလျှင် ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ခေါ်သည်၊ အတ္ထ၊ ဓမ္မ၊ နိရုတ္တိ၊ ပဋိဘာနဟု ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ၄-ပါး ရှိသည်၊ အနက် အဓိပ္ပာယ်ဆိုင်ရာ အမျိုးမျိုးကို သိသောဉာဏ်သည် အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် မည်သည်၊ တရားတော်နှင့် အကြောင်းဆိုင်ရာ အမျိုးမျိုးကို သိလျှင် ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်၊ မဂဓဘာသာမှစ၍ ဘာသာအမျိုးမျိုး ဘာသာဗျုပ္ပတ် ဝိဂြိုဟ်ဝစနတ္ထပုဒ် ပါဠိမှန်သမျှကို သိလျှင် နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်၊ ယင်းဉာဏ်ရှင်သည်သာ သဒ္ဒပါရဂူအစစ် ဖြစ်သည်၊ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်၍ ကြုံကြိုက်သလို ဥပမာ ဥပမေယျ စသည်တို့ဖြင့် ဉာဏ်အား ထင်လာခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်သောဉာဏ်ကား ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်မည်သည်။</p> <p><b>အရိယာတိုင်း ပဋိသမ္ဘိဒါ မရ</b>။ ။ ဤဉာဏ် ၄-ပါးကား ပုထုဇဉ်တို့နှင့် လုံးဝမဆိုင်၊ အရိယာတိုင်းလည်း မရ၊ ပါရမီရှင်ဖြစ်၍ ယင်းဉာဏ်မျိုးစေ့ ရှိသော အရိယာများသာ ရနိုင်သည်၊ အဘိညာဉ်နှင့် တခြားစီသာ၊ ဘုရားလက်ထက်တော်မှာပင် ယင်းဉာဏ်ရသူ ရှားလှသည်။ အရကောက်မှာ-အတ္ထအရ- အကျိုးတရား၊ နိဗ္ဗာန်၊ ပါဠိ၏အနက်၊ ဝိပါက်စိတ်၊ ကြိယာစိတ်ဟု ၅-မျိုး ရ၍ ဓမ္မအရမှာ လည်း အကြောင်းဟူသမျှ၊ မဂ် ၄-ပါး၊ ပါဠိတော်၊ ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ် ၅-မျိုးပင် ရသည်၊ နိရုတ္တိအရကား ယင်းတို့နှင့် ဆိုင်ရာသဒ္ဒါပုဒ်ပါဌ် ၁၀-မျိုးရှိသည်၊ ပဋိဘာန အရလည်း အထက် ၃-ပါးတို့၏ကိစ္စအားလုံး သက်ဆိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့် ပဋိဘာနကို သဗ္ဗတ္ထကပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>များသော အမျိုးမျိုးသော ဓာတ်ဟူသည် စက္ခုဓာတ်၊ ရူပဓာတ်စသော ဓာတ် ၁၈-ပါးတည်း။</p> <h3>လည်စေအပ်သော ဓမ္မစက်နှင့် စပ်၍ ၆-မျိုး</h3> <p>၁။ အဘိနီဟရတိ- သုမေဓာရသေ့ဘဝ ကာမအပြစ်မြင်၊ တောထွက် ရသေ့ပြု၊ ဈာန်ရချိန်မှစ၍ ဓမ္မစက်သို့ ရှေးရှုဆောင်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-42 <hr> ၂။ အဘိနိဋ္ဌိတံ - ဒီပင်္ကရာဘုရားထံတော်မှာ နိယတဗျာဒိတ်ရချိန်မှစ၍ စက်သို့ ရှေးရှုဆောင်အပ်ပြီ။</p> <p>၃။ ဥပ္ပါဒေတိ - ပါရမီစာဂ စရိယများကျင့်ပြီး၍ အရဟတ္တမဂ် ရသောခဏတည်း၊ ဓမ္မစက်ကို ဖြစ်စေချိန်တည်း။</p> <p>၄။ ဥပ္ပာဒိတံ - အရဟတ္တဖိုလ်ခဏတည်း၊ ဘုရားဂုဏ်အားလုံး ယင်းဖိုလ်နှင့် အတူပြီးသည်၊ စက်ကို ဖြစ်စေအပ်ပြီ။</p> <p>၅။ ပဝတ္တေတိ - အရှင်ကောဏ္ဍညအား ဓမ္မစကြာသုတ်ဟောချိန် ခဏတည်း၊ ဓမ္မစက်ကိုလည်စေသော ခဏဖြစ်သည်။</p> <p>၆။ ပဝတ္တိတံ - အရှင်ကောဏ္ဍည အရိယာဖြစ်ချိန်မှစ၍ ဓမ္မစက် လည်စေအပ်ပြီ၊ ဓမ္မစက်ဟူသည် ဘုရားရှင်၏ လောကီဒေသနာဉာဏ်၊ လောကုတ္တရာပဋိဝေဓဉာဏ်၊ ယင်းနှစ်ပါး၏ အမည်ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ရှင်သာရိပုတ္တရာဟောသမျှ ဗုဒ္ဓတရားပင်</b>။ ။ မင်းမှုထမ်းများ မင်းမိန့်ကိုဖတ်၍ လုပ်ကိုင်သမျှ မင်းအလုပ်ပင် ဖြစ်သကဲ့သို့ ရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် မည်သည့် ရဟန်းရှင်လူမဆို ဟောသမျှသည် ဘုရားဟောပင်မည်သည်၊ မင်းနှင့်ဘုရား၊ မင်းမိန့်နှင့် ပိဋက ၃-ပုံ၊ မင်းမှုထမ်းနှင့် ရှင်သာရိပုတ္တရာ စသော ရဟန်းရှင်လူများ တူသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၁။ ပဌမဝဂ်</h3> <p>၁။ ညဉ့်တို့ကိုသိကုန် (ရဟန်းဘဝနှင့် နေခဲ့သောညဉ့်၊ တရားရပြီးနေခဲ့သောညဉ့်တို့ကို သိကုန် ရေတွက်မှတ်သားမိကုန်) ရဟန်းဝါရင့်ကုန်သော ငါ၏တပည့် ရဟန်းတော်တို့တွင် အညာသိကောဏ္ဍညသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p><b>ထွတ်မြတ်ပုဂ္ဂိုလ် ဧတဒဂ်ဆို</b>။ ။ ဧတဒဂ္ဂ ပါဠိအရ ဧတဒဂ်ခေါ်သည်၊ ဆိုင်ရာနေရာအထူးတွင် အထွတ်အထိပ် အမြတ်ဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်ကို ဧတဒဂ်ရာထူးဖြင့် ဘုရားရှင် ချီးကျူးမြှောက်စားတော်မူသည်၊ အကြောင်းဖြစ်ရပ်၊ အစဉ်အလာ၊ အလေ့အကျင့်၊ ဂုဏ်ထူးဝိသေသ၊ ဤ ၄-ပါးသော အကြောင်းတို့တွင် အချို့ မထေရ် အကြောင်း ၁-ပါး၊ အချို့ ၂-ပါး၊ အချို့ ၄-ပါးလုံးတို့ကြောင့် ဧတဒဂ်ရာထူး ရတော်မူကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-43 </p><hr> <h3>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၌ ဧတဒဂ်ရကြောင်း ၄-ပါး</h3> <p><b>အကြောင်းဖြစ်ရပ်</b>။ ။ မြတ်စွာဘုရား သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် သရက်ဖြူပင်ရင်း၌ တိတ္ထိများကို နှိမ်နှင်းသော တန်ခိုးပြာဋိဟာများပြသည်။ ပြပြီး ရှေးဘုရားရှင်များ၏ အစဉ်အလာ ၂-လှမ်း ၃-ဖဝါးဖြင့် တာဝတိံသာ ကြွတော်မူရာ သိကြားမင်းသည် နတ်ပရိသတ်နှင့်ကြိုဆိုသည်။ ယူဇနာ ၆၀ အလျားရှိသော သိကြားနေရာ မြကျောက်ဖျာ၌ ထိုင်တော်မူရာ ကိုယ်တော်ကို ကြီးအောင်၊ ကျောက်ဖျာကို ငယ်အောင် မပြုသော်လည်း ဘုရားရှင်နှင့် ကျောက်ဖျာ အသင့်သာ ဖြစ်သွားပါ၏။ (ဘုရားအရာကား မကြံစည်အပ်ပေ။) မယ်တော်နတ်သား အမှူးထား၍ စကြဝဠာတသောင်းမှရောက်လာကြသော နတ်ဗြဟ္မာများအား အဘိဓမ္မာပိဋကကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p><b>အရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ဂုဏ်ရည်</b>။ ။ တန်ခိုးပြသော နေရာတွင် စုဝေးမိသော ၁၂-ယူဇနာ ပရိသတ်က ဘုရားပြန်ကြွချိန်ကို အရှင်အနုရုဒ္ဓါအားမေးရာ စွမ်းနိုင်သော်လည်း “အရှင်မောဂ္ဂလာန်ကို လျှောက်ထားကြ” ဟု ပုဂ္ဂလဝိသေသ၏ ထူးခြားမှုကို သိမြင်ကြအောင် လွှဲလိုက်သည်၊ အရှင်မောဂ္ဂလာန်သည် အနားတွင်ပင် မြေလျှိုးပြီး မြင်းမိုရ်တောင်အတွင်းမှ တာဝတိံသာကြွရောက် ဘုရားကိုရှိခိုး လျှောက်ထားပြန်ကြွလာပြီး “၃ လ အကြာ သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့တွင် သင်္ကဿမြို့တံခါးမှာ ဘုရားရှင်ကိုဖူးကြ” ဟု ပန်ကြားလိုက်သည်၊ ၁၂-ယူဇနာ ပရိသတ်သည် ယင်းမြို့တံခါးသွား တဲထိုးနေကြ၏။ အနာထပိဏ်က ပရိသတ်အားလုံးအတွက် ၃-လ ပတ်လုံး တာဝန်ယူကျွေးမွေးသည်။</p> <p><b>ဗုဒ္ဓအသရေတော်</b>။ ။ တာဝတိံသာသို့ကြွ အဘိဓမ္မာဟောပြီး၍ ဘုရားရှင်လူ့ပြည်ဆင်းရာတွင် သိကြားမင်းအမိအရ ဝိသုကြုံ ဖန်ဆင်းသော ရွှေ၊ ငွေ၊ ပတ္တမြား စောင်းတန်း ၃-သွယ်အနက် အလယ်ပတ္တမြား စောင်းတန်းမှ ဘုရားရှင်ဆင်းတော်မူသည်၊ “ငါဘုရားကို လူများ မြင်စေ၊ အဝီစိငရဲကြီးကိုလည်း မြင်စေ” ဟု ဘုရားရှင် ဓိဋ္ဌာန်တော်မူရာ ငရဲမြင်၍ ထိတ်လန့်သူများအား နတ်ပြည်ကို ပြတော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်အား ဗြဟ္မာမင်းက ထီးမိုးလျက် သိကြားမင်းက သပိတ်ပိုက်ကာ သုယာမနတ်မင်းက ယပ်ခပ်လိုက်သည်၊ ပဉ္စသိခနတ်သားက ဘုရားရှေ့တော်က စောင်းတီးသွားသည်၊ သူထက်ငါ ဦးအောင်ဖူးဖို့ ကြိုးစားကြရာဝယ် မြေအပြင် ခြေတင်တော်မူသော် ဘုရားရှင်အား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဦးဆုံးရောက်ကာ ဖူးမြင်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-44 <hr> <b>အသာဆုံး ပညာရှင်</b>။ ။ ၁၂-ယူဇနာ ပရိသတ်အား ဘုရားရှင်က အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ပညာအာနုဘော်ကို ပူဇော်မြင်သိဖို့ရာ၊ ၁-ပုထုဇဉ်များနှင့် ဆိုင်ရာပုစ္ဆာ၊ ၂-သောတာပတ္တိမဂ်ဆိုင်ရာ၊ ၃-သကဒါဂါမိမဂ်ဆိုင်ရာ၊ ၄-အနာဂါမိမဂ်ဆိုင်ရာ၊ ၅-အရဟတ္တမဂ်ဆိုင်ရာ ပုစ္ဆာဟု ၅-မျိုး ပေးတော်မူရာ ဆိုင်ရာစွမ်းနိုင်သူများ ဖြေကြားပြီးနောက် အောက်ပိုင်းမှစ၍ ထင်ရှားသော တပည့်သာဝကများကိုလည်း တဆင့်စီ မြှင့်၍ မေးတော်မူသည်၊ မဟာမောဂ္ဂလာန်အရာ၌ မဟာမောဂ္ဂလာန် ဖြေနိုင်သော်လည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာအရာ၌ မဟာမောဂ္ဂလာန် မဖြေနိုင်တော့ပဲ အရှင်သာရိပုတ္တရာသာ ဖြေဆိုရတော့သည်။</p> <p><b>နည်းလမ်းညွှန်ပြ ဧတဒဂ်ရ</b>။ ။ ဘုရားရှင်အရာသာဖြစ်သော ပုစ္ဆာကို နောက်ဆုံး မေးတော်မူရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ အခက်အခဲဖြစ်နေပုံကို သိသော ဘုရားရှင်က “သညာ” စသည် အမြွက်ပြမှ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဖြေနိုင်တော့သည်၊ “မည်သူမျှ မဖြေနိုင်သော ပုစ္ဆာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဖြေနိုင်ပါပေသည်” ဟူသော ဂုဏ်ပြုသံကား ဘဝဂ်လျှံမျှ ပရိသတ်ကွင်း ညံသွားတော့သည်၊ ဤဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ်ကြောင့် “ပညာဧတဒဂ်” ရတော်မူသည်။</p> <p><b>အစဉ်အလာကောင်း၍လည်း</b>။ ။ ဤဖြစ်ရပ်နှင့် စပ်လျှင်ပင် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ယခုမှမဟုတ်၊ ရှေးဘဝငါးရာ ရသေ့ဖြစ်စဉ် အခါများကလည်း ပညာကြီးကြောင်း အစဉ်အလာကောင်းကို ညွှန်ပြ၊ ဇာတ်တော် ၅ ခု ဟောပြတော်မူသည်။</p> <p><b>နတ္ထိကိဉ္စိ၊ အနက်မသိ</b>။ ။ ဧကောသီတိုင်း အထက်တန်းပုဏ္ဏားသဌေး ဘုရားလောင်းသည် ကာမဂုဏ်အပြစ်မြင်၊ ရသေ့ပြုကာ ဟိမဝန္တာ၌ နေသည်၊ ဈာန်အဘိညာဉ် အားလုံးရကာ တပည့်ငါးရာ အခြံအရံရှိသည်၊ ကွယ်လွန်ခါနီးတွင် တပည့်များက ဆရာ၏ ရပြီးတရားထူးကို မေးရာ “နတ္ထိ ကိဉ္စိ” ဖြေပြီး မကြာမီ ကွယ်လွန်၍ အာဘဿရာဗြဟ္မာဖြစ်သွားသည်၊ (တတိယအာရုပ္ပဈာန် ရသော်လည်း အဘဗ္ဗဋ္ဌာန အရူပဘုံသို့ ဘုရားလောင်းများ သွားလေ့မရှိ၊ ရူပဘုံသို့သာ သွားသည်။) နတ္ထိ ကိဉ္စိ ပါဌ်ကို “တရားထူး ဘာမျှ မရှိ” ဟု တပည့်များ ယူဆကာ ဆရာ၏ ရုပ်ကလာပ်ကို အမြတ်တနိုး မပြုကြ၊ သင့်ရုံမျှ သင်္ဂြိုဟ်ပူဇော်ကြသည်။</p> <p><b>ဆရာဗြဟ္မာ-ကိုယ်တိုင်လာရှင်း</b>။ ။ အကြီးဆုံး တပည့်ကြီးဖြစ်သော အရှင်သာရိပုတ္တရာအလောင်း ရသေ့ ပြန်ရောက်လာ၍ အကြောင်းစုံသိရှိရာ “နတ္ထိ ကိဉ္စိ ဟူသည် တတိယအာရုပ္ပဈာန်ရပုဂ္ဂိုလ်” ဤသို့ ဆရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-45 <hr> ဖြေသည်ဟု ပြောပြသည်။ တပည့်ကြီး၏ စကားကို ရသေ့များ မယုံကြည်ကြ၊ ထိုအကြောင်းကို ဘုရားလောင်း ဗြဟ္မာကြီးသိ၍ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ ကိုယ်တိုင်လာပြီး ကောင်းကင်မှာ ရပ်လျက် တပည့်ကြီးစကားမှန်ကြောင်းနှင့် တပည့်ကြီး၏ ပညာဂုဏ်ကို မိန့်ကြားပြန်သွားသည်။</p> <p><b>နတ္ထိ ကိဉ္စိ အယူအဆ</b>။ ။ တပည့်အများက “ကိဉ္စိ-ဘာတရားထူးမျှ၊ နတ္ထိ=မရှိ” ဟု အမှားအနက်ပေး၍ တပည့်ကြီးက “ကိဉ္စိ= ပထမာရုပ္ပ ဝိညာဉ်၏ နည်းငယ်စိုးစဉ်းမျှအကြွင်းသည်၊ နတ္ထိ=မရှိ” ဟု အမှန်ပေးသည်၊ အရူပဈာန် တတိယဆင့် ပိုင်ရှင်၌ ပထမအဆင့် လွန်ပြီး၍ ဘာမျှမရှိတော့၊ ဗိုလ်မှူးကြီးအဆင့် ပုဂ္ဂိုလ်၌ ဗိုလ်ကြီးအဆင့် လွန်မြောက်ပြီး ဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>နောက်ထပ် ဇာတ်တော် ၄-ခု၌လည်း ရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ပညာကြီးပုံကိုပင် မိန့်တော်မူသည်။ ဤသို့သော အစဉ်အလာကောင်းကြောင့်လည်း ပညာဧတဒဂ်ရပါသည်။</p> <p><b>အလေ့အကျင့်နှင့် ဂုဏ်ထူး</b>။ ။ ပရိသတ် ၄-ပါး၌ တရားဟောတိုင်း သစ္စာ ၄-ပါး အမြဲပါသော၊ အလေ့အကျင့်ရှိ၍ ဘုရားရှင်မှလွဲလျှင် မည်သည့်သာဝကနှင့်မျှ မယှဉ်နိုင်သော ပညာဂုဏ်ထူးရှင်လည်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်၌လည်း အကြောင်း ၄-ပါး</h3> <p>အကြောင်းဖြစ်ရပ်အားဖြင့် နန္ဒောပနန္ဒ နဂါးမင်းကိုသော်မှ ဆုံးမနိုင်၍ ရှေးဘဝငါးရာ ရသေ့ဖြစ်စဉ် အခါများကပင် အစဉ်အလာအားဖြင့် တန်ခိုးကြီးခဲ့သည်၊ ငရဲပြည် ကြွ၍ ငရဲသားများကို သက်သာရာရအောင် ပဒုမ္မာကြာဖက်ပေါ်ထိုင် တရားဟော၊ နတ်ပြည်ကြွ၍ ကံအကျိုးပေးပုံ နားလည်စေကာ သစ္စာ ၄-ပါး ဟောခြင်းများကား အရှင်မြတ်၏ အလေ့အကျင့်တည်း၊ ဂုဏ်ထူး ဝိသေသမှာ ဘုရားမှတပါး မည်သူမျှ ယှဉ်မရသော တန်ခိုးအာနုဘော်ပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>အရှင်မဟာကဿပလည်း အကြောင်း ၄-ပါး</h3> <p>ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ၃-ဂါဝုတ်ခရီးကြွ၊ ကြိုဆို၍ ဩဝါဒ ၃-ရပ်ဖြင့် ရဟန်းဖြစ်စေလျက် သင်္ကန်းချင်း လဲတော်မူသည်၊ ထိုစဉ်က ရေအဆုံးထား မြေလှုပ်ရကား အလွန်ထင်ရှားကျော်စောသော အကြောင်းဖြစ်ရပ်တည်း၊ ရှေးဘဝငါးရာ ရသေ့ဖြစ်စဉ်များကပင် အစဉ်အလာအားဖြင့် စုတင်ဆောင်ခဲ့သည်၊ တရားဟောသမျှ ကထာဝတ္ထု ၁၀ ပါး အမြဲပါခြင်းကား အရှင်မြတ်၏အလေ့အကျင့်တည်း၊ ဂုဏ်ထူးဝိသေသမှာ ဘုရားရှင်မှတပါး ဓုတင်ဂုဏ်အရှိဆုံးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-46 </p><hr> <h3>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အုပ်ချုပ်မှုလုံ့လတော်</h3> <p>စကြာမင်းသည် စကြာရတနာ အာနုဘော်ဖြင့် လောကဓာတ်တခုလုံး၏ မင်းဖြစ်ငြားလည်း ကြောင့်ကြမဲ့ မနေပဲ ရုံးတော်တက်၊ မြှောက်သင့်သူမြှောက်၊ ခြောက်သင့်သူခြောက်၊ အရာအထူး ထားသင့်သူထားသလို မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ ရတော်မူခဲ့သော သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော် အာနုဘော်ဖြင့် အတုမဲ့ တရားမင်း ဖြစ်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည်လည်း ဖလသမာပတ်ချမ်းသာအေးအေးသာသာ ခံစားကာမနေပဲ ပရိသတ် ၄-ပါး တရားဟောလျက် ဆိုးသွမ်းသူများကို အပါယ်ဘေးဖြင့် ကြောက်အောင်နှိမ်၊ သူတော်ကောင်းများကို ဘုံများဖြင့်မြှောက်၊ အရာအထူးချီးကျူးသင့်သော အရှင်ကောဏ္ဍည စသော သာဝကများကို ဟုတ်မှန်တိုင်းသော ဂုဏ်ကျေးဇူးဖြင့် ချီးကျူးမြှောက်စားတော်မူသည်။</p> <h3>(၁) အညာသိကောဏ္ဍညမထေရ် (ရတ္တညူတဒဂ်)</h3> <p><b>သံဃာတသိန်းဆွမ်းကပ်</b>။ ။ အရှင်မြတ်တိုင်း၌ ဆုပန်ရာ ဘုရား၊ ရဟန်းပြုချိန်၊ တရားထူးရချိန်၊ ရာထူးရချိန်များကို သိအပ်သည်ဖြစ်ရာ အရှင်မြတ်ကား လွန်ခဲ့သော ကမ္ဘာတသိန်း ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသား ဖြစ်စဉ် ဘုရားရှင်က ရဟန်းတပါးအား ရတ္တညူတဒဂ်ထားသည်ကိုမြင်၍ အားကျကာ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာတသိန်းအား ၇-ရက်ဆွမ်းကပ်ပြီး ယင်းဆုကို တောင်းသည်။</p> <p><b>ပဒုမုတ္တရဘုရားမည်ပုံ</b>။ ။ ဘုရားဖြစ်၍ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်မှ ကြွချီသော ဘုရားခြေတော်ကို ပဒုမ္မာကြာကြီး မြေမှပေါ်ထွက်၍ခံသည်၊ တတိယခြေတော် လှမ်းစဉ် ပထမထွက်သောကြာ ကွယ်၍ ကြာသစ်ထွက်ခံသည်၊ ကြွချီရာတိုင်း၌ ကြာခံ၍ ပဒုမုတ္တရမည်သည်၊ ယင်းဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံ၍ ဓာတ်တော်စေတီတည်သောနေ့၌ ယင်းသဌေးသားသည် စေတီတော်အတွင်း ရတနာတိုက်ဆောက်ကာ အနှစ်တသိန်း ကာလပတ်လုံး ဒါနစသည်ပြု၊ ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ လူ နတ် ဘဝတို့၌ (၉၉၉၀၉) ကမ္ဘာပတ်လုံး ကျင်လည်ပြီး ၉၁-ကမ္ဘာထက် ဗန္ဓုမတီပြည် သူကြွယ်သား “မဟာကာလ” ဖြစ်လာသည်၊ စူဠကာလဟု ညီငယ်တယောက်လည်း ရှိ၏။</p> <p><b>ဗန္ဓုပမင်းကြီး စေတနာလွန်ပုံ</b>။ ။ ဗန္ဓုမတီပြည်၌ ဝိပဿီဘုရားပွင့်၍ ခမည်းတော် ဗန္ဓုပမင်းကြီးသည် သားကြီးဘုရားရှင်နှင့် သားငယ် အဂ္ဂသာဝက ခဏ္ဍမထေရ်အမှူးရှိသော တသိန်းခြောက်သောင်းရှစ်ထောင်သော သံဃာတော်များအား ဆွမ်းလုပ်ကျွေးသည်၊ ကျောင်းတော်နှင့် နန်းတော်အကြား<br> <br>စာမျက်နှာ-47 <hr> ကြွချီရာတို့၌ တံတိုင်းကန့်လန့်ကာများ ကာထားသဖြင့် ပြည်သူအများမှာ ဆွမ်းလှူဖို့ အသာထား ဖူးမြင်ခွင့်ကိုမျှ မရကြပေ။</p> <p>၇-နှစ် ၇-လ ကြာလတ်သော် ပြည်သူအများ စိတ်ဆိုးကြကာ “မင်းကြီးသည် ရတနာ ၃-ပါးကို အပိုင်စီး၍ ပြုစုပူဇော်သည်၊ ဘုရားပွင့်ခြင်းသည် မင်းအတွက်သာ မဟုတ်၊ တလောကလုံးအတွက်ဖြစ်သည်၊ ငရဲမီးဟူသည် မင်းအားသာပူသည်မဟုတ်” စသည်ဖြင့် ကြံစည်တိုင်ပင်ကြပြီး သေနာပတိကို စည်းရုံး၍ မင်းထံ အခွင့်အရေးဆိုကြသည်။</p> <p><b>ပြည်ညှင်း မင်းမခံနိုင်</b>။ ။ မင်းကြီးက နောက်ထပ် ၇-နှစ် ၇-လပြုစုဖို့ ခွင့်တောင်းသော်လည်း ပြည်သူများက ၇-ရက်သာ ခွင့်ပေးသည်၊ ၆-ရက်ပူဇော်ပြီး ၇-ရက်မြောက်အလှူကို ပြည်သူများအား မင်းကြီးက ခေါ်ပြ၍ “သင်တို့ ဤမျှ လုပ်စွမ်းနိုင်ပါ့မလား” ဟု မိန့်ကြားရာ “ပြည်သူကိုမှီ၍ မင်းဘဏ္ဍာဖြစ်ရသည်၊ စွမ်းနိုင်ပါ၏” ဟု လျှောက်ထားကြသည်၊ သေနာပတိ တရက်လုပ်ကျွေးပြီး ပြည်သူများအလှည့်ရောက်သောအခါ မဟာကာလသူကြွယ်က ၁၆-ပယ် လယ်တို့၌ သလေးဖုံးကိုခွဲ၍ သလေးနို့ရည် အရသာဆက်ကပ်ရန် ညီငယ် စူဠကာလအား တိုင်ပင်ရာ ညီငယ်သဘောမတူသဖြင့် ရှစ်ပယ်စီခွဲ၍ မဟာကာလသူကြွယ်က လှူဒါန်းသည်။</p> <p><b>မဟာကာလစေတနာ</b>။ ။ သလေးဖုံး ခွဲယူရာ ယူရာတိုင်း ပြန်ပြည့်သည်၊ ဤသို့လျှင် လှူရာပြန်ပြည့် ကောက်ဦး ၉-ကြိမ် လှူဒါန်းသော်လည်း စပါးထွက်ကောင်းသည်သာ၊ အသက်ထက်ဆုံး ဗုဒ္ဓနှင့် သံဃာအား ပြုစုပြီး ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ ၉၁-ကမ္ဘာ လူနတ်ချမ်းသာ ခံစားပြီး ငါတို့ဘုရား လက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည်နယ် ဒေါဏဝတ္ထုပုဏ္ဏားရွာ ပုဏ္ဏားသဌေးအမျိုး၌ ဖြစ်၍ ကောဏ္ဍညလုလင်တွင်ကာ ဗေဒင်လက္ခဏာပါရဂူ ဖြစ်လာသည်၊ (ကောက်ဦး ၉-မျိုး သည် ၁-သလေးဖုံးဦး၊ ၂-မုန့်ဆန်းဦး၊ ၃-ရိပ်ဦး၊ ၄-ကောက်လှိုင်းဦး၊ ၅-အစည်းဦး၊ ၆-တလင်းဦး၊ ၇-ကောက်ပုံဦး၊ ၈-ခြင်ဦး၊ ၉-ကျီဦးတို့တည်း။)</p> <p><b>လက္ခဏာဖတ်</b>။ ။ ဂေါတမဘုရားလောင်း ကပိလဝတ်ပြည်၌ ဖွားမြင်ရာ အမည်မှည့်သောနေ့၌ ပုဏ္ဏား (၁၀၈) ဦး ပင့်ဖိတ်၍ အဝတ်အစားများလှူဒါန်းပြီး ပုဏ္ဏား ၈-ယောက်ထံ ဘုရားလောင်းကို လက္ခဏာဖတ်ရန် ဆောင်ကြသည်၊ အထက်ပုဏ္ဏား ၇-ဦးက လက် ၂-ချောင်းထောင်၍ “လူ့ဘောင်နေလျှင် စကြာမင်း၊ ရဟန်းပြုလျှင် ဘုရား၊ ဤ ၂ ပါး တပါးပါးဖြစ်ရမည်” ဟုဟောပြသည်။ အငယ်ဆုံး ကောဏ္ဍညပုဏ္ဏားကမူ “ဘုရားစင်စစ် ဧကန်ဖြစ်မည်” ဟု တင်လျက် လက်ညှိုးတချောင်းသာ ထောင်ပြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-48 <hr> <b>ဗေဒင်ယုံငြား၊ ဗေဒင်ဆရာများ</b>။ ။ ပုဏ္ဏား ၈-ဦး အိမ်ပြန်သွားကြပြီး “သားတို့၊ ငါတို့ကြီးကြပြီ၊ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသား ဘုရားဖြစ်ချိန်ထိ အဖေတို့ မိချင်မှမီမည်၊ မင်းသားဘုရားဖြစ်လျှင် သူ့သာသနာမှာ သင်တို့ သွား ရဟန်းပြုကြ” ဟု မှာထားကြသည်။</p> <p><b>အစာမစား တရားအားထုတ်</b>။ ။ အလောင်းတော်သည် အရွယ်ရောက်၍ ဉာဏ်ရင့်ကျက်လတ်သော် ကာမတို့၌ အပြစ်၊ ခွာဆောင်မှု၌ အကျိုးကိုမြင်ရကား သားတော်ရာဟုလာ ဖွားသောနေ့၌ ဖွားဖက်တော် ဆန္နအမတ်ကို အဖော်ခေါ်ကာ ကဏ္ဍကမြင်းစီးပြီး နတ်များဖွင့်ထားသော တံခါးဖြင့် တောထွက်တော်မူသည်။</p> <p>တညချင်းဖြင့် ၃-ယူဇနာကိုလွန်ကာ အနောမာမြစ်ကမ်း၌ ဃဋိကာရဗြဟ္မာမင်းလှူသော အရဟဒ္ဓဇသင်္ကန်းဖြင့် ရဟန်းပြုသည်၊ ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဆွမ်းခံ၊ ပဏ္ဍဝတောင်ရိပ် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး ဥရုဝေဠတောကြွ၊ အစာမစားပဲ တရားအားထုတ်တော်မူသည်။</p> <p><b>ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦးဟူသည်</b>။ ။ အလောင်းတော် ရဟန်းပြုချိန် လက္ခဏာပညာရှင် ပုဏ္ဏား ၇-ဦး ကွယ်လွန်၍ အငယ်ဆုံး ကောဏ္ဍညသာ ကျန်တော့သည်၊ လွန်သူတို့၏ သားများထံ ကောဏ္ဍညပုဏ္ဏား သွား၍ “မင်းသား ရဟန်းပြုပြီ၊ ဧကန်ဘုရားဖြစ်မှာပဲ၊ သင်တို့ဖခင်များရှိလျှင် ယခု ရဟန်းပြုကြပေမည်၊ သင်တို့လဲ ဆန္ဒရှိလျှင် လာကြ၊ ရဟန်းပြု လိုက်သွားကြမည်” ဟု တိုက်တွန်းသည်၊ ၃-ဦး သဘောမတူ၊ ၄-ဦးသာ သဘောတူရဟန်းပြု၍ ရှင်ကောဏ္ဍညနှင့်အတူ ပဉ္စဝဂ္ဂီ (၅-ဦး အစု) ဖြစ်ကာ အလောင်းတော်နောက်လိုက် အနီးကပ်ပြုစုကြသည်၊ ၆-နှစ် ကျင့်သော်လည်း တရားထူးမရသဖြင့် အာဟာရကို အလောင်းတော် မှီဝဲပြန်သောအခါ ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့ စိတ်ပျက်ပြီး ဣသိပတန ပြန်သွားကြသည်။</p> <p><b>ဘုရားမဖြစ်သမျှ ငါမထ</b>။ ။ အာဟာရဘုဉ်းပေး၍ အသွေးအသား ပြည့်စုံလာပြီဖြစ်သော အလောင်းတော်သည် ကဆုန်လပြည့်နေ့ သုဇာတာဆွမ်းကို ဘုဉ်းပေးပြီး ရွှေခွက်မျှော၊ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်ကြွ၊ အရှေ့လှည့်၍ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူပြီးလျှင် “ဘုရားမဖြစ်သမျှ ငါမထ” ဟု ဝီရိယထားကာ အားထုတ်တော်မူရာ နေမဝင်မီ မာရ်စစ်သည်ကို နှိမ်နင်း၍ ည ၃-အစဉ်အတိုင်း ပုဗ္ဗေနိဝါသ၊ ဒိဗ္ဗစက္ခု၊ အာသဝက္ခယဉာဏ်နှင့်တကွသော သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ရကာ ဘုရားစင်စစ် ဖြစ်တော်မူပြီး ယင်းဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ပင် ၇-ရက် ဖလသမာပတ် ဝင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-49 <hr> <b>ကျေးဇူးရှေ့တင် ဘုရားရှင်</b>။ ။ သတ္တာဟ ၇-ရက်စီ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ စံတော်မူပြီး ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်ရင်း ပြန်ကြွလာကာ ဓမ္မ၏ နက်နဲပုံကို ဆင်ခြင်တော်မူသည်၊ တရားမဟောပဲ အေးကြောင့်ကြမဲ့နေရန် စိတ်ညွတ်တော်မူစဉ် သဟံပတိဗြဟ္မာမင်းသိ၍ တရားဟောရန် တောင်းပန်လာသဖြင့် ပဋိညာဉ် ပေးတော်မူလိုက်သည်၊ အာဠာရနှင့် ဥဒကတို့ ကွယ်လွန်ပြီးသည်ကို သိတော်မူ၍ တရားအားထုတ်စဉ်က ကျေးဇူးများသော ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့အား တရားဟောရန် ဣသိပတနတော ကြွတော်မူသည်။</p> <p><b>ဓမ္မစကြာတန်ခိုး အကျိုးများကြ</b>။ ။ “တရားအလုပ် နောက်ဆုတ်၍ အစားအသောက် ပြန်ကောက်သည်” ဤသို့ အလောင်းတော်အပေါ် အထင်မှားကာ “သူလာလျှင် ပျူငှာသမှု ဝတ်မပြုကြစတမ်း” ဟု ဆုံးဖြတ်ထားသော ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့သည် ဘုရားရှင်ကြွလာသည်ကို မြင်လျှင်ပင် မူလဆုံးဖြတ်ချက် ပျက်ကာ သပိတ် သင်္ကန်းယူ၊ နေရာခင်း၊ ခြေဆေးရေတည်ထား၊ ခြေတော်ဆေးပေး၊ ယပ်ခတ်၊ ပျပ်ဝတ်ရိုသေ ထိုင်နေကြစဉ် ဘုရားရှင်သည် ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ယင်းတရားပွဲ၌ လူပုဂ္ဂိုလ် ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦး၊ နတ်ဗြဟ္မာများစွာ တရားနာကြရာ တရားအဆုံး၌ အရှင်ကောဏ္ဍည တပါးသာ ဗြဟ္မာ (၁၈) ကုဋေနှင့်အတူ သောတာပန် တည်သည်။ အဦးအဖျား တရားရဖို့ ကုသိုလ်ပြု ဆုပန်ခဲ့ခြင်း၊ ကောက်ဦး ၉-ကြိမ် လှူဒါန်းခဲ့ခြင်း အကျိုးကား ကြီးမားလှတော့သည်။</p> <p><b>သာသနာပြန့်ပွား လွန်စည်ကား</b>။ ။ ဝါဆိုလပြည့် အရှင်ကောဏ္ဍည သောတာပန် တည်ပြီးနောက် လပြည့်ကျော် ၁-ရက် အရှင်ဘဒ္ဒိယ၊ ၂-ရက် အရှင်ဝပ္ပ၊ ၃-ရက် မဟာနာမ်၊ ၄-ရက် အဿဇိ ထေရ်တို့ သောတာပန် တည်ကြသည်၊ လဆုတ် ၅-ရက် အနတ္တလက္ခဏသုတ္တန်အပြီး ၅-ဦးလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြရာ တလောကလုံး၌ ရဟန္တာ ၆-ပါး ရှိပေပြီ။</p> <p>ထို့နောင် ယသသူငယ်နှင့် အပေါင်းအသင်း ၅၅-ဦး၊ ကပ္ပါသိကတောအုပ်၌ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီညီနောင် ၃-ကျိပ်၊ ဂယာသီသကျောက်ဖျာ၌ ရသေ့ညီနောင် ရှင် ၁၀၀၀ အရိယာဖြစ်ကြ၊ ဗိမ္ဗိသာရမင်းစသော အမျိုးသား တသိန်းတသောင်း သောတာပန် ဖြစ်၍ တသောင်း သရဏဂုံတည်ကြသဖြင့် ဇမ္ဗူဒိပ်သာသနာ ပြန့်ပွား စည်ကားလာသည်၊ နောင် ဇေတဝန်ကျောင်းတော် စုံညီသော သံဃာ့မျက်မှောက်၌ ဘုရားရှင်က အရှင်ကောဏ္ဍညအား ရတ္တညူဧတဒဂ်ပေးတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-50 <hr> <b>ဆင်များသခင် ကောဏ္ဍညအရှင်</b>။ ။ အရှင်ကောဏ္ဍညသည် မိမိအတွက် အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါး အရိုအသေပြုမှု (အနေကြပ်မှု) ကိုမြင်၍ ဘုရားထံမှ ခွာလိုရကား သာသနာ၌ တူ ပုဏ္ဏလုလင် အဂ္ဂဓမ္မကထိက ဖြစ်မည်ကိုလည်း မြင်သဖြင့် ဒေါဏဝတ္ထု ပုဏ္ဏားရွာ၊ တူ ပုဏ္ဏကို ရှင်ပြု၊ ဘုရားထံတော် ထားခဲ့ပြီး ရွာနီးကျောင်း မမျှတ၍ ဆဒ္ဒန်အိုင် သွားခွင့်ပြုရန် လျှောက်ထား သွားတော့သည်၊ ဆဒ္ဒန်ဆင်များ အပြုစုခံ ၁၂-နှစ် နေပြီး ပရိနိဗ္ဗာန် စံသွားသည်။<br> ၂။ ပညာကြီးမြတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် သာရိပုတ္တရာသည် အမြတ်ဆုံး။<br> ၃။ တန်ခိုးနှင့် ပြည့်စုံသူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာမောဂ္ဂလာန်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p><b>ဆင်ခြင်ဉာဏ်ကောင်း အလောင်းတော်</b>။ ။ တသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်းအထက်၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာ အလောင်း ပုဏ္ဏားသဌေးမျိုး၌ဖြစ်၍ သရဒလုလင်မည်ကာ မောဂ္ဂလာန်အလောင်းကား သူကြွယ်မျိုး သီရိဝဍ္ဎနလုလင် မည်သည်၊ ကစားဖက်ဖြစ်ကြ၏၊ သရဒလုလင်သည် မိဘများ ကွယ်လွန်ပြီးနောက် ဆိတ်ငြိမ်ရာကပ်လျက် “ငါသည် ဤဘဝကိုသာ သိသည်၊ နောက်ဘဝခန္ဓာကို မသိ၊ ဖြစ်လာသူအားလုံး သေမြဲသည်၊ ငါသည် ရသေ့ ရဟန်းပြု၍ လွတ်မြောက်ရာ တရားကို ရှာမှီးသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး သူငယ်ချင်း သီရိဝဍ္ဎနထံ သွားရောက် ဆွဲဆောင်သည်၊ မပါခဲ့ပေ။</p> <p>“နောက်ဘဝသွားသူများ သူငယ်ချင်း ဆွေမျိုးမိတ်ဆွေများကို ခေါ်မသွားနိုင်၊ ကိုယ်ပြုသမျှ ကိုယ့်အတွက်သာ” ဟု ကြံလျက် စည်းစိမ်ဥစ္စာများ လှူဒါန်းပြီး တောထွက်ရသေ့ပြုတော့သည်၊ နောက်လိုက်ရသေ့လည်း ၇-သောင်း ၄-ထောင် ပါလာ၏။ အားလုံး အဘိညာဉ်သမာပတ် ပြည့်စုံကြသည်။</p> <p><b>ချီးမြှောက်ကြွသွား မြတ်ဘုရား</b>။ ။ အသက်တသိန်းတမ်း ထိုအချိန်တွင် စန္ဒာဝတီမြို့၌ ပွင့်တော်မူသော အနောမဒဿီ ဘုရားရှင်သည် ရွှေဉာဏ်တော် ထင်သည့် အားလျော်စွာ သရဒရသေ့ထံ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် တပါးတည်း ကြွတော်မူသည်၊ တပည့်ရသေ့များ သစ်သီးရှာသွားချိန် သရဒရသေ့ တပါးတည်း ရှိစဉ် “ငါ့အား ဘုရားအဖြစ် သိစေသတည်း” ဟု ဓိဋ္ဌာန်လျက် ကောင်းကင်မှ မြေသို့ သက်တော်မူသည်။</p> <p>လက္ခဏာပညာရှင် သရဒရသေ့သည် “ဘုရားရှင်” ဟု စင်စစ်သိ၍ ကြိုဆိုကာ နေရာခင်း သီတင်းသုံးစေပြီး ရှိခိုးသည်၊ ထိုအချိန် ရောက်လာသော တပည့်များက “လောက၌ ဆရာ သရဒထက် ကြီးမြတ်သူမရှိဟု သိခဲ့ရာ ဘယ်လိုပါလဲ” ဟု ဆရာ</p> <p>စာမျက်နှာ-51 <hr> ရသေ့အား လျှောက်ထားရာ မုန်ညင်းစေ့နှင့် မြင်းမိုရ်တောင် အတူဆောင်လိုကြကုန်၏၊ “ဘုရားရှင်နှင့် ငါ့အား အတူမထားကြနှင့် တပည့်တို့” ဟု မိန့်ကြားလိုက်မှ ရသေ့အားလုံး ဘုရားရှင်အား ဦးတိုက်ကြ၊ သစ်သီးဆွမ်းများ ကပ်လှူကြသည်။</p> <p><b>တန်ခိုးရှင်အရာ</b>။ ။ ဘုရားရှင် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ ရသေ့များထိုင်နေကြချိန် “အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါးနှင့် သံဃာများ လာကြစေ” ဟု ဘုရားရှင် ကြံတော်မူရာ အရှင် ၂-ပါးနှင့် သံဃာတသိန်း ရောက်လာရှိခိုး ထိုင်နေကြသည်၊ သရဒရသေ့က “တပည့်တို့၊ ဘုရားရှင် နေရာတော်နိမ့်သည်၊ သံဃာတသိန်းအတွက်လည်း နေရာမရှိ၊ တောင်ခြေမှ ပန်းများယူခဲ့ကြ” ဟု မိန့်ရာ ပြောချိန်သာ ကြာသည်ထင်ရသည်၊ တန်ခိုးရှင်များအရာမှာ မကြံစည်ကောင်းသည်သာ ဖြစ်ရကား တခဏချင်းဖြင့်သာ ဘုရားရှင်ပန်းမွေ့ရာ တယူဇနာ၊ အဂ္ဂသာဝက ၂ ပါး ၃-ဂါဝုတ်၊ ကြွင်းသံဃာ ၂-ဂါဝုတ်၊ သံဃာငယ် တဥသဘမျှ ပန်းမွေ့ရာ ခင်းပြီး၍ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ သီတင်းသုံး နိုင်ကြသည်။</p> <p>သရဒရသေ့သည် ဘုရားရှင်အား ပန်းထီးမိုး၍ တည်၏၊ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ အားလုံး ၇-ရက် နိရောဓသမာပတ်ဝင်စား ချီးမြှောက်သည်၊ အချိန်ရောက်လျှင် တပည့်ရသေ့များ သစ်သီးရှာသွား၊ စားသောက်ကြသော်လည်း သရဒရသေ့ကား ပန်းထီးမိုးလျက်သာ ၇-ရက်ပတ်လုံး ပီတိသုခဖြင့် လွန်စေ၏။</p> <p><b>အတူမပြင် ဘုရားရှင်</b>။ ။ ဘုရားရှင်သည် နိရောဓသမာပတ်မှ ထပြီး လက်ယာနံပါးရှိ အဂ္ဂသာဝက နိသဘထေရ်ကို ပန်းမွေ့ရာ အနုမောဒနာ ပြုခိုင်းသည်၊ ထို့နောက် ဒုတိယအဂ္ဂသာဝက အနောမထေရ်ကို တရားဟော တိုက်တွန်းပြန်၏၊ အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါး၏တရား၌ ကျွတ်တမ်းဝင်သူမရှိသော်လည်း တတိယအကြိမ် ဘုရားရှင်၏ တရားအဆုံး၌ သရဒရသေ့ ချန်၍ ကြွင်းရသေ့ ၇-သောင်း ၄-ထောင်လုံး အရဟတ္တဖိုလ်တည်ကြ၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အဂ္ဂသာဝက နိသဘထေရ်ကို အားကျနေ၍ သရဒရသေ့ တရားမရပါ၊ ထို့နောက် မေးလျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင်ဟောပြသော နိသဘထေရ်၏ဂုဏ်ကျေးဇူးများကို ကြားနာပြီး ပန်းထီးဆောင်း ကုသိုလ်အပေါင်းဖြင့် ယင်းအဂ္ဂသာဝက ဆုကိုပင် တောင်းယူ ပန်ဆင်လိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-52 <hr> ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ ပြန်ကြသောအခါ သူငယ်ချင်း သီရိဝဍ္ဎန ကြွယ်ဝသူကြွယ်ထံကြွ၊ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်အား ၇-ရက်ပြုစုပြီး အဂ္ဂသာဝကဆုတောင်း၍ ဗျာဒိတ်ကြားခဲ့ကြောင်း၊ တပည့်ရသေ့များ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၊ ရဟန်းဖြစ်သွားကြကြောင်းစသည်ပြောကြားပြီး သီရိဝဍ္ဎနကို ကုသိုလ်ပြု၍ ဒုတိယအဂ္ဂသာဝကဆုပန်ရန် တိုက်တွန်းသည်၊ သီရိဝဍ္ဎနသည်လည်း သရဒရသေ့၏ အစီအမံဖြင့် ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်အား အလှူကြီးပေး၍ ဒုတိယအဂ္ဂသာဝကဆုပန်ပြီး အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြုကာ ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်၍ သရဒရသေ့ကား ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်သည်။</p> <p>ငါတို့ဂေါတမဘုရားမပွင့်မီ ကြိုတင်၍ သရဒရသေ့သည် ရာဇဂြိုဟ်မြို့နယ် ဥပတိဿရွာ သာရီပုဏ္ဏေးမ၏သားဖြစ်၍ သီရိဝဍ္ဎနသည်လည်း ကောလိတရွာ မောဂ္ဂလိပုဏ္ဏေးမသားဖြစ်လာသည်၊ ထိုအမျိုး ၂-ဘက်တို့သည် ဆွေမျိုး ၇-ဆက်မပျက်သော သူငယ်ချင်းများဖြစ်ကြ၏၊ သာရီပုဏ္ဏေးမသား သာရိပုတ္တရာကို ဥပတိဿရွာ မျက်နှာဖုံးသားဖြစ်၍ ဥပတိဿ၊ မောဂ္ဂလိပုဏ္ဏေးမသား မောဂ္ဂလာန်ကိုလည်း ကောလိတရွာ မျက်နှာဖုံးသားဖြစ်၍ ကောလိတမှည့်ခေါ် ကြသည်၊ အပျော်အပါး မြစ်ဆိပ်စသည်သွားဖို့ ဥပတိဿအတွက် ရွှေထမ်းစင် ၅၀၀၊ ကောလိတအတွက် အာဇာနည်မြင်းက ရထား ၅၀၀ စီစဉ်ထားရှိ၏၊ အခြံအရံ လုလင်လည်း ၅၀၀ စီ ရှိကြသည်။</p> <p><b>ပွဲကြည့်ရင်းပင် တရားထင်</b>။ ။ နှစ်စဉ်ကျင်းပသော ရာဇဂြိုဟ်မြို့တောင်ထိပ်ပွဲသဘင်ကို ၂-ဦးအတူယှဉ်ထိုင်ကာ ရယ်မောစရာတွေ့လျှင် ရယ်မောကြ၊ ထိတ်လန့်စရာတွေ့လျှင် ထိတ်လန့်ကြ၊ ဆုပေးစရာရှိလျှင်ဆုပေးကြသည်၊ ဉာဏ်ရင့်လာသော နေ့၌ကား ယခင်ကလို မဟုတ်ကြတော့ပဲ “ဤပွဲ၌ တကယ်ကြည့်စရာဘာမှ မရှိ၊ နှစ်တရာ မရောက်ခင် အားလုံးအမည်တွေပျောက်ကုန်မှာပဲ၊ လွတ်မြောက်ရာတရား ရှာဖို့ သင့်တော့သည်” ဟု ဤသို့ ၂-ဦးလုံး ပွဲကြည့်ရင်း အာရုံယူနေကြသည်။</p> <p>မျက်နှာအမူအရာ မသာမယာဖြစ်ပုံကို အချင်းချင်းကြည့်၍ မေးမြန်းသိရှိကာ ၂-ဦး သဘောတူ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အခြံအရံများသော သဉ္စယပရိဗိုဇ်ထံ လုလင် ၅၀၀ နှင့်အတူ ရဟန်းပြုကြ၊ မကြာမီ ဆရာသဉ္စယ၏ အယူဝါဒအားလုံး တတ်မြောက်ကြပြီး “ငါတတ်သမျှ သင်တို့တတ်ပြီ” ဤသို့ပင် ဆရာသဉ္စယက သိဒ္ဓိတင်လိုက်သည်။</p> <p><b>ဆရာရှာမရ</b>။ ။ လွတ်မြောက်မှု မရပုံကိုသိသော ဥပတိဿ၊ ကောလိတတို့သည် ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည် အနှံ့ ခြေဆန့်၍သွားရာ ယင်းတို့ မေးသမျှကိုသာ ဖြေနေရသဖြင့် မိမိနေရာပြန်လာကြပြီး “မသေတရား ရှေးဦးရသူ ပြောစတမ်း” ဟု ကတိကဝတ်ထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-53 <hr> ထိုအချိန် ဘုရားရှင်ပွင့်ပြီး၍ ရဟန္တာ ၆၁-ပါးရှိပြီဖြစ်ရကား ရတနာ ၃-ပါးဂုဏ်ကျေးဇူးပြဖို့ ဒေသစာရီကြွကြရန် ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူပြီးချိန်ဖြစ်ရာ အရှင်အဿဇိသည်လည်း ရာဇဂြိုဟ်ပြန်ကြွ၍ မြို့တွင်းဆွမ်းခံကြွစဉ် ဥပတိဿပရိဗိုဇ်မြင်တော့သည်။</p> <p> “ဤရဟန်းမျိုး ငါမမြင်ဖူးပေ၊ လောက၌ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၊ အရဟတ္တမဂ်သို့ ရောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တည်းက တဦးဦး ဖြစ်စရာရှိသည်” စသည်ဖြင့် စဉ်းစားပြီး ဆွမ်းခံကြွစဉ် မမေးသေးပဲ အရှင်မြတ်နောက်လိုက်ကာ ဆွမ်းခံခြင်း၊ ဆွမ်းစားခြင်း၊ ဆရာ့ဝတ်များ ပြုခြင်းကိစ္စပြီးမှ “ငါ့ရှင်၏ဣန္ဒြေ အရေအဆင်း ကြည်လင်သန့်ရှင်းလှ၏၊ အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကိုရည်မှန်း၍ ရဟန်းပြုပါသနည်း၊ ဆရာမည်သူဖြစ်၍ မည်သူ့တရား နှစ်သက်လက်ခံ ပါသနည်း” ဟု မေးသောအခါ ဘုရားရှင်ကို ညွှန်ပြလိုက်သည်။</p> <p><b>ပါရမီစွမ်းအား</b>။ ။ ဘုရားရှင်၏ဝါဒကို မေးမြန်းရာ သာသနာတော်၏ ဆန့်ကျင်ဖက် ပရိဗိုဇ်များအား သာသနာတော်၏ နက်နဲပုံ ပြလိုသဖြင့် “ငါရဟန်းငယ်သာဖြစ်သည်၊ သာသနာသို့ ရောက်လာသည်မှာ မကြာသေး၊ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် တရားမဟောနိုင်ပါ” ဟုမိန့်လိုက်သည်၊ ပရိဗိုဇ်က “ဥပတိဿ ဟူသည် တပည့်တော်ပါပဲ၊ အရှင်စွမ်းနိုင်သမျှ၊ နည်းနည်း များများ ဟောသာဟောပါ၊ နည်းရာထောင်ဖြင့်သိဖို့ တပည့်တော်တာဝန်ပါ” ဟုလျှောက်သောအခါ အရှင်အဿဇိက “ယေ ဓမ္မာ ဟေတုပ္ပဘဝါ” အစချီသော ဂါထာကို ဟောပြသည်၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ အလောင်း ဥပတိဿပရိဗိုဇ်သည် ဂါထာဝက်ကို ကြားနာပြီး နည်းကထောင်နှင့် ပြည့်စုံသော သောတာပတ္တိမဂ်၌ တည်၍ နောက်ပိုင်းဂါထာဝက်ကို သောတာပန်ဖြစ်ပြီးမှ ပြီးဆုံးသည်။</p> <p><b>ပါရမီရှိသူ တံခွန်ထူ</b>။ ။ ဥပတိဿသည် “ငါကား သောတာပန်မျှသာတည်း၊ အထက်တရားထူးဖြစ်ဖို့ အကြောင်းရှိရမည်” ဟု မှတ်ပြီး ဘုရားရှိရာကိုသာ မေးပြီး ကတိကဝတ်အတိုင်း ကောလိတထံသွား၊ အကြောင်းစုံပြော၊ ဂါထာတော်ကို ဟောပြရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်အလောင်း ကောလိတလည်း သောတာပန် တည်သွားသည်၊ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော် ဘုရားရှင်ထံသွားရန် ကောလိတကစီစဉ်ရာ ဆရာကိုအမြဲ ပူဇော်လေးစားသော ဥပတိဿက “ငါတို့ရအပ်သော နိဗ္ဗာန်ကို ဆရာသဉ္စယအားလည်း ပြောကြပါစို့၊ တရားရပါလိမ့်မည်၊ မရသော်မှ ငါတို့ကိုယုံပြီးဘုရားထံ လိုက်ပါလိမ့်မည်၊ ဘုရားရှင် တရားနာယူရပါမူ မဂ်ဖိုလ်ရပါလိမ့်မည်” ပြန်ပြောပြီး ဆရာသဉ္စယထံ ၂ ဦးသား သွားခေါ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-54 <hr> တားမရမှန်းသိသော ဆရာသဉ္စယက “တပည့်တို့သာ သွားကြပါ၊ ဆရာတော့ အိုကြီးအိုမတပည့်မလုပ်နိုင်တော့ပါ” ဟုပြန်ပြောသည်၊ ဥပတိဿတို့သည် နည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ဆရာကို သာသနာရောက်အောင် မဆောင်နိုင်သဖြင့် ထားခဲ့ကာ ဩဇာကိုက်သော တပည့် ၂၅၀ ကိုသာ ခေါ်သွားကြသည်။</p> <p><b>ကြိုတင်ဗျာဒိတ်</b>။ ။ ပရိသတ် ၄-ပါးအလယ် တရားဟောနေစဉ် ဥပတိဿတို့အဖွဲ့ လာသည်ကိုမြင်သောဘုရားရှင်က “ဥပတိဿ ကောလိတတို့ လာနေကြပြီ၊ ငါဘုရား၏ အဂ္ဂသာဝကအစုံ ဖြစ်ကုန်လိမ့်မည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်၊ ထို့နောင် ရောက်လာသော ပရိသတ်၏စရိုက်နှင့် စပ်၍ တရားချီးမြှင့်ရာ ဥပတိဿ ကောလိတတို့ ၂-ပါးမှတပါး ၂၅၀ သော ပရိဗိုဇ်များ အရဟတ္တဖိုလ်ဆိုက်သွားကြ၊ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းများ ဖြစ်သွားကြသည်၊ အဂ္ဂသာဝကလောင်း ၂-ပါးမှာ သပိတ်သင်္ကန်း ရသော်လည်း သာဝကပါရမီဉာဏ် ကြီးမြတ်သောကြောင့် အထက်မဂ် ၃-ပါးကိစ္စ မပြီးပါ။</p> <p>ကောလိတ (အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်) သည် ရဟန်းပြုပြီး ၇-ရက်မြောက်နေ့တွင် မဂဓတိုင်း ရွာငယ်တခု၌ ဘုရားရှင်ပေးသော ဓာတ်ကမ္မဋ္ဌာန်းကို ကြားနာစဉ် ပါရမီဉာဏ် ထိပ်တန်းရောက်၍ အထက်မဂ် ၃-ခုပါ ကိစ္စပြီးမြောက်သည်၊ ဥပတိဿ (အရှင်သာရိပုတ္တရာ) သည်ကား ၁၅-ရက်ကြာမှ မိမိ၏တူ ဒီဃနခပရိဗိုဇ်အား ရာဇဂြိုဟ် ဝက်ကူးလိုဏ်၌ ဝေဒနာပရိဂ္ဂဟသုတ္တန်ကို ဘုရားဟောစဉ် ပါရမီဉာဏ် ထိပ်တန်းရောက်၍ အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ပြီးဆုံးသည်။ ဒီဃနခပရိဗိုဇ်ကား သုတ္တန်အဆုံး သောတာပန်သာဖြစ်၏။ အရှင်မြတ် ၂-ပါးလုံး ရာဇဂြိုဟ်၌သာ ပါရမီဉာဏ်အထွတ်အထိပ်ရောက်၍ ဧတဒဂ်ဘွဲ့ကိုကား နောင်အခါ သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ဘုရားရှင်ပေးတော်မူသည်။</p> <p>၄။ ဓုတဂုဏ် (ကိလေသာကို ခါထုတ်ခြင်းဂုဏ်) ဓုတဝါဒဂုဏ် (ကိလေသာကို ခါထုတ်ပုံ ဟောပြောခြင်းဂုဏ်) ရှိသူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာကဿပသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးနှင့် ပုဒ် ၄-သွယ်</h3> <p>၁။ ဓုတ-နဓုတဝါဒ- မိမိကိလေသာ ခါထုတ်သူဖြစ်သော်လည်း သူတပါးကို ခါထုတ်ဖို့ မဆုံးမ၊ ဗာကုလမထေရ်များလို။</p> <p>၂။ နဓုတ-ဓုတဝါဒ- မိမိမခါထုတ်သော်လည်း သူတပါးကို ခါထုတ်အောင် ဆုံးမသည်၊ ဥပနန္ဒမထေရ်များလို။</p> <p>စာမျက်နှာ-55 <hr> ၃။ နေဝဓုတ-နဓုတဝါဒ- လာဠုဒါယီမထေရ်များလို။<br> ၄။ ဓုတောစေဝ-ဓုတဝါဒေါစ- အရှင်မဟာကဿပမထေရ်များလိုတည်း။<br> ၁။ ဓုတ- ကိလေသာခါထုတ်သူပုဂ္ဂိုလ် ခါထုတ်သောတရား၊<br> ၂။ ဓုတဝါဒ- ကိလေသာခါထုတ်အောင် ဆုံးမတတ်သူ၊</p> <p>၃။ ဓုတဓမ္မ- ဓူတင်စေတနာ၏ အခြံအရံဖြစ်သော အလိုနည်းမှု အပ္ပိစ္ဆတာ၊ ရောင့်ရဲမှု သန္တုဋ္ဌိတာ၊ ခြိုးခြံမှု သလ္လေခတာ၊ မရောနှောမှု ပဝိဝေကတာ၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး လေးစားဆင်ခြင်မှု ဣဒမတ္ထိတာ၊ ၅-ပါးတို့တည်း၊ ထိုတွင် အပ္ပိစ္ဆတာ၊ သန္တုဋ္ဌိတာကား အလောဘ၊ ပဝိဝေကတာကား အမောဟ၊ ဣဒမတ္ထိတာကား အမောဟတည်း။</p> <p>အလောဘဖြင့် လောဘနှင့် ကာမသုခလ္လိကာနုယောဂကို ခါထုတ်၍ အမောဟဖြင့် မောဟနှင့် အတ္တကိလမထာနုယောဂကို ခါထုတ်သောကြောင့် ယင်း ၅-ပါးကို ဓုတဓမ္မ ခေါ်သည်။</p> <h3>၄။ ဓုတင်္ဂ- ပံသုကူလိကင်္ဂ (လ) နေသဇ္ဇိကင်္ဂ-ဟူသော ၁၃-ပါးတည်း။</h3> <p><b>မဟာကဿပ အမည်ရပုံ</b>။ ။ ဥရုဝေဠ၊ နဒီ၊ ဂယာ၊ ကုမာရကဿပ ၄ ပါးတို့ထက် ကြီး၍ မဟာကဿပမည်သည်၊ ကမ္ဘာတသိန်းထက် ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင် ဟံသာဝတီမြို့ ခေမမိဂဒါရုံ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ကုဋေ ၈၀ ကြွယ်ဝသော မဟာကဿပအလောင်း ဝေဒေဟသူကြွယ်သည် တတိယသာဝက မဟာနိသဘထေရ်ကို ဘုရားရှင်က ဓုတဝါဒဧတဒဂ်ပေးသည်ကို အားကျ၍ ၆-သန်း ၈-သိန်းသော သံဃာနှင့်တကွ ဘုရားရှင်အား ၇-ရက်ပတ်လုံး ဆွမ်းသင်္ကန်းလှူဒါန်းပြီး ယင်းဆုတောင်းသည်။</p> <p><b>ခြိုးခြံကျင့်သုံး</b>။ ။ သူကြွယ်က ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ဆွမ်းကပ်နေစဉ် မဟာနိသဘထေရ် ဆွမ်းခံကြွလာရာ သပိတ်ယူ၍ မထေရ်အား “ဘုရားရှင်ရှိနေပါသည်၊ အိမ်တွင်းကြွပါ” ပင့်လျှောက်သော်လည်း သပိတ်သာအကပ်ခံ၍ ဆွမ်းခံဆက်ကြွသည် “ဤမထေရ်ဂုဏ်သည် အရှင်ဘုရားတို့ဂုဏ်ထက်ပင် လွန်ပါသေးသလော” လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်များမှာ ဂုဏ်နှင့်စပ်၍ ဝန်တိုမှုမရှိရကား “ဒါယကာ၊ ငါဘုရားရှင်တို့က ဆွမ်းကိုစောင့်ပြီး အိမ်မှာ ထိုင်နေသော်လည်း ထိုရဟန်းက မနေ၊ ငါတို့မြို့နီးကျောင်းနေသော်လည်း ထိုရဟန်းက မနေ၊ တောမှာသာ နေသည်၊ ငါတို့က အမိုးရှိကျောင်းမှာ နေသော်လည်း ထိုရဟန်းက လွင်တီးခေါင် (လဟာပြင်) မှာသာ နေသည်” စသည်ဖြင့် မဟာသမုဒ္ဒရာတမျှ<br> <br>စာမျက်နှာ-56 <hr> အရှင်နိသဘ၏ ဂုဏ်များကို ဘုရားရှင်က မိန့်ကြားရာ မီးတောက် ဆီလောင်းသလို အကောင်းဆုံး ကြည်ညို၍ ယင်းဆုကို တောင်းသည်။</p> <p><b>ဧကသာဋကပုဏ္ဏား</b>။ ။ ယင်းသူကြွယ် အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု ကွယ်လွန်သော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ ၉၁ ကမ္ဘာမတိုင်မီ လူ နတ် ချမ်းသာများ ခံစားပြီး ၉၁-ကမ္ဘာထက် ဝိပဿီဘုရား ဗန္ဓုမတီမြို့ ခေမမိဂဒါရုံ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ယင်းသူကြွယ်သည် သူဆင်းရဲပုဏ္ဏားဖြစ်လာသည်၊ ဇနီးမောင်နှံ ၂-ဦး ခါးဝတ်တထည်စီရှိသော်လည်း ခြုံထည်မှာ တထည်တည်းရှိသဖြင့် “ဧကသာဋကပုဏ္ဏား” ဟု ထင်ရှားသည်။</p> <p>ဝိပဿီဘုရားရှင်သည် ၇-နှစ်မှ တကြိမ်သာ တရားဟောရာ နတ်များက နိဗ္ဗာန်ဆော်ပြု တရားနာကြေညာသဖြင့် ညတရား ပုဏ္ဏားကြီးနာ၍ နေ့တရား ပုဏ္ဏေးမနာယူရန် သဘောတူထားကြသည်၊ အမျိုးသမီးအစည်းအဝေးရှိလျှင် ခြုံထည်ယူ၍ ပုဏ္ဏေးမသွားသလို အမျိုးသားအစည်းအဝေးကိုလည်း ခြုံထည်တခုသာရှိသဖြင့် ပုဏ္ဏားယူသွား ပုဏ္ဏေးမကျန်ရစ်သည်။</p> <p><b>ပုဏ္ဏားအောင်နိုင်ပုံ</b>။ ။ ဘုရားတရားတော်ကို ပုဏ္ဏားနာစဉ် ပထမယံ၌ပင် တကိုယ်လုံး ပီတိတို့ဖြစ်ကာ ခြုံထည်ကို ဘုရားလှူမည်ကြံသည်၊ “ငါတို့လင်မယားမှာ တထည်တည်းရှိသည်၊ ခြုံထည်မရှိကလည်း အပြင်သွားမဖြစ်” ဟု နှမြောစိတ်က နိုင်သွားပြန်သည်။ မဇ္ဈိမယံ၌လည်း လှူလိုစိတ်ကို အလားတူ နှမြောစိတ်က နိုင်သွားပြန်သည်။ ပစ္ဆိမယံ၌ကား “ရှင်လိုရှင် သေလိုသေ၊ နောက်မှ ကြည့်စီစဉ်မည်” ကြံပြီး ခြုံထည်ကို ဘုရားခြေတော်ရင်းချလျက် “ငါအောင်ပြီ” ဟု ၃-ကြိမ် ဟစ်ကြွေးသည်။</p> <p>ယင်းအသံကို တရားဟောနေရာနောက် ကန့်လန့်ကာတွင်းက တရားနာနေသော ဗန္ဓုမမင်းကြီးကြားရာ မင်းမည်သည် အောင်ပြီဟူသော အသံမျိုးကို မနှစ်သက်နိုင်ရကား ထောက်လှမ်းရေးယောကျ်ားကို သွားစေသည်၊ “လက်နက်စုံညီ ရန်စစ်သည်ကို အောင်ခြင်းသည် အံ့ဖွယ်မဟုတ်၊ နောက်မှလိုက်လာသော နှမြောစိတ်ကို ဖြစ်ညှစ် ခြုံထည်ကိုယူ ဘုရားလှူနိုင်ခြင်းသာ အံ့ဖွယ်ရာဖြစ်၍ ငါအောင်ပြီဟု ပုဏ္ဏားဟစ်သည်” ယင်းသတင်း မင်းကြီးကြားရာ “ဘုရားနှင့် အလျော်ကို တော်အောင်ထိမိ ပုဏ္ဏားသာ သိသည်၊ ငါတို့ကား မသိ” ဟု ဝတ်စုံတစုံပို့စေရာ “ဆိတ်ဆိတ်နေစဉ် မင်းက ဘာမျှမပေး၊ ဘုရားဂုဏ်တော် ကြွေးကြော်မှ ပေးလာသောအဝတ် ငါမဝတ်လို” ဆိုကာ ထိုဝတ်စုံကိုလည်း ဘုရားရှင်အားပင် လှူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-57 <hr> ထိုအကြောင်းသိသောမင်းသည် နောက်ထပ် ဝတ်စုံ ၂-စုံ ပို့ပြန်ရာ လှူပြန်သည်၊ နောက် ၄-စုံ၊ ၈-စုံ စသည်ဖြင့် ၃၂-စုံထိ ပို့စေသောအခါမှ “ငါ့အလှူသည် ရအောင်လှူသလို ဖြစ်နေသည်” ဟု ကြံပြီး မိမိတို့လင်မယားဖို့ ၂-စုံထား၊ ကျန် ၃၀ ကို ဘုရားအားပင် လှူသည်၊ ဘုရားရှင်နှင့်လည်း ရင်းနှီးသွား၏၊ အလှူခံနှင့် အလှူရှင် ချစ်ကြင်လေးစားဖြစ်ပုံများကား တရားသဘောပင်ဖြစ်သည်။</p> <p>ထို့နောင် အေးချိန် တရားနာနေသော ပုဏ္ဏားကို တရားနာရင်းခြုံရန် တသိန်းတန်ကမ္ဗလာနီခြုံထည်ကို မင်းကြီးကပေးရာ “ဤကမ္ဗလာဖြင့် အပုပ်ကောင်၌ ဟန်ဆောင်ပတ်ထား အကျိုးမများ” ဟု ကြံကာ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း ဘုရားညောင်စောင်းအထက် မျက်နှာကြက်လုပ်လှူသည်။</p> <p>ဘုရားရောင်ခြည်တော်တို့သည် ကမ္ဗလာကို ဟပ်သဖြင့် တလျှပ်လျှပ် တင့်တယ်ပုံကို ဘုရားထံရောက်လာသောမင်းမြင်၍ မေးလျှောက်ရာ “မင်းကြီးက ပုဏ္ဏားအား ပူဇော်၍ ပုဏ္ဏားက ငါဘုရားအား ပူဇော်သည်” ဟု မိန့်လိုက်သည်၊ “ပုဏ္ဏားသည် အလွန်လျှင် ဉာဏ်မြင်ပေသည်” ဟု ကြည်ညိုပြီး လူ့အသုံးအဆောင်မှန်သမျှ ၈-မျိုးစီပေးပြီး ပုရောဟိတ်အရာထားလိုက်သည်၊ ပုဏ္ဏားလည်း စာရေးကံဆွမ်း ၆၄-အုပ်တည်၍ သက်ဆုံးတိုင် ကောင်းမှုပြု၊ နတ်၌ဖြစ်သွားသည်။</p> <p><b>ကောင်းမှုကုသိုလ်</b>။ ။ ကဿပဘုရားနှင့် ကောဏာဂုံဘုရား ၂-ဆူကြား ကာလ၌ ဗာရာဏသီပြည်၌ သူကြွယ်သားဖြစ်၍ တောလည်သွားစဉ် မြစ်ကမ်းနားတွင် သင်္ကန်းချုပ်နေသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါးကို သင်္ကန်းအနားပတ် မလောက်သည်ကိုမြင်၍ ပုဆိုးလှူပြီး “ဘဝအဖုံဖုံ၌ အားလုံး ပြည့်စုံသူ ဖြစ်ရပါစေ” ဟု ဆုချွေခဲ့သည်။ သူကြွယ်အိမ်၌ မယားနှင့် နှမ စိတ်မမျှ ဖြစ်နေစဉ် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါး ဆွမ်းခံဝင်လာရာ နှမက ဆွမ်းလှူပြီး ယောင်းမကို ချိပ်၍ “ဒီအမိုက်မပျိုးကို ယူဇနာ ၁၀၀ ရှောင်နိုင်ရပါစေ” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <p>ထိုဆုတောင်းကို အိမ်တံခါးဝမှာရပ်နေသော ယောင်းမကြား၍ အရှင်မြတ် မဘုဉ်းပေးရအောင် သပိတ်ယူသွန်ပြီး ရွှံ့ညွှန်အပြည့်ထည့် ကပ်သည်၊ ထိုအမှုကိုမြင်သော နှမက “အမိုက်မ၊ ငါ့ကို လိုသလိုဆဲရိုက်ပါ၊ ပါရမီရှင်၏ဆွမ်းကို သွန်၍ ညွှန်လှူခြင်းသည် မသင့်လွန်း” ဟုဆိုမှ အသိဝင်ကာ ညွှန်ကိုဆေး၍ စတုမဓူ အပြည့်ထည့် လှူသည်၊ “တပည့်တော်မ၏ ခန္ဓာကိုယ်သည် ဤစတုမဓူဆွမ်းပမာ ဝင်းဝါတင့်ဆန်းလန်းပါစေ” ဟု ဤသို့လည်း ဆုတောင်းလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-58 <hr> <b>အကုသိုလ်ငယ်ငယ်လေး</b>။ ။ လင်မယား ၂-ဦးလုံး ကုသိုလ်ပြု နတ်၌ဖြစ်ကာ ကဿပဘုရားလက်ထက်၌ အမျိုးသားသည် ဗာရာဏသီပြည် ကုဋေ ၈၀ သဌေးသားဖြစ်၍ အမျိုးသမီးသည်လည်း အလားတူ သဌေးသမီး ဖြစ်လာသည်၊ အရွယ်ရောက်၍ သဌေးသားအိမ် သဌေးသမီးရောက်လာရာ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၏ဆွမ်းကို ယူ၍ သွန်မိသော မကောင်းမှုကြောင့် လင့်အိမ်ကံခါးခုံအတွင်း ဝင်မိလျှင်ပင် တကိုယ်လုံး အိမ်သာနံ့လှိုင်တော့သည်။ ထိုအနံ့ကို လင်ဖြစ်သူသိသဖြင့် မယားအား မိဘအိမ် ပြန်ပို့စေသည်၊ ဤနည်းအတိုင်း ၇-နေရာ လင်ကမပေါင်းသဖြင့် နောက်ကြောင်းချည့် ပြန်ရရှာသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ကဿပဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံဝင်သဖြင့် တယူဇနာအမြင့် ရွှေစေတီကြီးတည်ရာ “လင်မချစ်လျှင် အသက်ရှင်လည်း ကျိုးမပြီး” ဟု သဌေးသမီးငြီးငွေ့ကာ ကိုယ်ဝတ်တန်ဆာများကို ဖျက်ဆီးပြီး ရွှေအုတ်ပြုကာ ကိုယ်တိုင်ပင် စီလှူခဲ့သည်၊ ဤကောင်းမှုကြောင့် “ဘဝတိုင်းတိုင်း ငါ၏ကိုယ်မှ စန္ဒကူးနံ့လှိုင်၍ ခံတွင်းမှ ကြာညိုနံ့ ကြိုင်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>ထိုမြို့၌ နက္ခတ်ပွဲကျင်းပစဉ် ပဌမဆုံးလင် သဌေးသားသည် ယင်းအမျိုးသမီးကို သတိရ၍ ပွဲကြည့်ခေါ်ခိုင်းရာ “တန်ဆာရတနာများ စေတီအား ပူဇော်လိုက်၍ ဆင်စရာမရှိပါ” ဟု ပြောသော်လည်း “ဆင်စရာ ရပါစေမယ်” ဟုဆိုပြီး ခေါ်သဖြင့် ရောက်လာရာ တအိမ်လုံး စန္ဒကူးနံ့လှိုင်၍ ကြာညိုနံ့ကြိုင်တော့သည်၊ ယခင်က အနံ့ဆိုးသလောက် ယခု ကောင်းခြင်း၏အကြောင်းကို သဌေးသားကမေးရာ အားလုံး ပြန်ပြောပြသည်၊ သဌေးသားသည် “ဗုဒ္ဓသာသနာသည်သာ လွတ်မြောက်ရာ ဧကန်မှန်ပေသည်” ဟု ကြည်ညိုပြီး ကောင်းမှုပြုကာ နတ်ဖြစ်ပြီးဟိုမှာ ဗာရာဏသီပြည်နှင့် တယူဇနာကွာ အမတ်မျိုး၌ဖြစ်၍ သဌေးသမီးကား ဗာရာဏသီပြည်မင်းသမီး ဖြစ်လာသည်။</p> <p><b>အကောင်းစားသုံး</b>။ ။ ရွာမှာ ပွဲသဘင်ကျင်းပစဉ် အမျိုးသားသည် မိခင်ပေးသော အဝတ်မှန်သမျှ မကြိုက်၍ ပယ်သောအခါ “သားရယ်၊ အမေတို့အိမ်မျိုးမှာ ဒီထက်ကောင်းတဲ့ အဝတ်ရဖို့ ဘုန်းကံမရှိတော့ပါ” ဟု ပြောသဖြင့် “ရနိုင်တဲ့နေရာ သွားကြည့်စမ်းပါရစေ” ဟု မိခင်အား တောင်းပန်သည်၊ “ယနေ့ပင် သားအား ဗာရာဏသီပြည် ရစေလိုပါတယ်” ဟု ဤသို့လည်း မိခင်က ခွင့်ပေးသဖြင့် ဗာရာဏသီပြည် ဥယျာဉ်တွင်းဝင် မင်္ဂလာကျောက်ဖျာ၌ ခေါင်းမြီးခြုံ အိပ်နေတော့သည်။</p> <p>ထိုနေ့ကား ဗာရာဏသီမင်း နတ်ရွာစံ၍ ၇-ရက်မြောက်နေ့ဖြစ်ရာ မင်းအား သင်္ဂြိုဟ်ပြီး နန်းမွေဆက်ခံရန် သားမရှိ၊ သမီးရှိသဖြင့် သိန္ဓောမြင်း ၄<br> <br>စာမျက်နှာ-59 <hr> ကောင်ကသော ဖုဿရထား စေလွှတ်ကြသည်၊ ရထားသည် အရှေ့တံခါးမှထွက်၍ ဥယျာဉ်သို့သွားကာ အိပ်နေသော အမျိုးသားကို လက်ယာရစ်ပတ်၍ တက်ရန် အသင့်အနေအထား ရပ်သွားသည်။</p> <p>ပုရောဟိတ်သည် အိပ်နေသူအမျိုးသား၏ ခြေအပြင်ကို ခြုံထည်ဖယ်၍ကြည့်ရှုရာ “ဤကျွန်းသာမက ကျွန်းငယ် ၂၀၀၀ ခြံရံသော ၄-ကျွန်းလုံး၌ပင် မင်းပြုထိုက်သူ ဖြစ်သည်” ဟုဆိုကာ တူရိယာများ တီးမှုတ်စေသည်၊ မင်းလောင်းနိုးလာ၍ အကြောင်းစုံသိသောအခါ “မင်းပြုမည်” ဟု ဝန်ခံလိုက်သည်၊ မင်းသမီးလည်း ရောက်လာပြီ ဖြစ်၍ အမျိုးသားအား မင်းအဘိသိက်သွန်းကြသည်။</p> <p><b>အဝတ်ပေဒသာ</b>။ ။ အဘိသိက်သွန်းပြီးသော မင်းအား ၁၀၀၀ တန် အဝတ်ဆောင်နှင်းရာ “နူးညံ့သောအဝတ် ပေးပါ” ဟု တောင်းလာသဖြင့် “လူသုံးအဝတ်များ၌ ဒီထက်နူးညံ့သော အဝတ် မရှိပါ” ဟု ပြန်လျှောက်ကြရသည်၊ “ဤသို့သော အဝတ်မျိုးသာ ဝတ်သော မင်းဆိုလျှင် ဘုန်းကံရှိမည်မထင်၊ ရွှေကရားယူလာ၊ အဝတ်ရပါလိမ့်မည်” ဟုဆိုပြီး အရှေ့မျက်နှာ၌ ရွှေကရားနှင့် ရေဖျန်းလိုက်သည်နှင့်တပြိုင်နက် အဝတ်ပဒေသာပင် ၈ ပင် ပေါက်လာသည်။ အရပ် ၄ မျက်နှာ၌ ရေဖျန်းပြီး၍ ပဒေသာ ၃၂ ပင်ပေါက်ပြီးမှ နတ်၌ဖြစ်သော ဝတ်စုံအစုံယူဝတ်ပြီး “နန္ဒမင်းတိုင်းပြည်၌ အထည်ယက်သောမိန်းမများ အငြိမ်းစားပေးလိုက်ပြီ” ဟု ဤသို့ စည်လည်တီးစေသည်။</p> <p><b>နောင် ကောင်းလာပါလိမ့်မည်</b>။ ။ မိဖုရားသည် မင်း၏စည်းစိမ်ကို ကြည့်ပြီး မင်းအား သနားသောအမူအရာပြသည်၊ မင်းက ပြန်မေးသောအခါ “အတိတ်က သဒ္ဓါလွန်ကဲ ကုသိုလ်ပြုခဲ့သဖြင့် မောင်ဘုရား စည်းစိမ် မြိန်လှပါသည်၊ အနာဂတ်အတွက် အကြောင်းကုသိုလ် မသိုမှီးလို့ပါ” ဟု မိဖုရားက ပြန်ပြောသည်၊ “မည်သူအား လှူရမည်လဲ၊ သီလသခင် အရှင်များ မရှိပါ” ဟု မင်းကဆိုသောအခါ မိဖုရားက “အရှင်မင်းကြီး၊ ဇမ္ဗူဒိပ်မှာ ရဟန္တာမရှားပါ၊ အလှူပွဲသာစီစဉ်ပါ၊ ရဟန္တာသူမြတ်တွေ ရပါစေမယ်” ဟု လျှောက်တင်ပြီး နောက်တနေ့ နံနက်စောစော ဥပုသ်ဆောက်တည်ကာ အရှေ့မျက်နှာက ရဟန္တာများကိုပင့်သည်၊ ထိုအရပ်၌ ရဟန္တာများ မရှိသဖြင့် ထိုလှူဖွယ်များကို အထီးကျန် သူတောင်းစားတို့အား ကျွေးလိုက်ရ၏၊ နောက်နေ့ တောင်အရပ်၊ နောက်နေ့ အနောက်အရပ်၊ ရဟန္တာများမရှိကြ၊ နောက်နေ့ မြောက်အရပ်ပင့်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-60 <hr> အခါ ဟိမဝန္တာနေ ပဒုမဝတီ၏သားတော် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကြွလာကြ၊ ပြာသာဒ်ထက်တင် ဆွမ်းလုပ်ကျွေးပြီး အသက်ထက်ဆုံး သီတင်းသုံးရန် ပင့်ထားကာ ကျောင်း ၅၀၀၊ စင်္ကြံ ၅၀၀ ဆောက်လှူပြုစုသည်။</p> <p><b>ပညာမြင့်စွဲ</b>။ ။ ကာလကြာသော် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို ပြုစုရန် မိဖုရားအား မှာထားခဲ့ပြီး တိုင်းစွန်ပြည်ဖျား မငြိမ်သက်မှုများကို ငြိမ်ဝပ်ပိပြားအောင် နန္ဒမင်းသွားရောက်နေစဉ် အရှင်မြတ် ၅၀၀ ပရိနိဗ္ဗာန်စံ၍ လွန်ပြီးပေပြီ၊ ဓာတုစေတီ တည်ထားပြီးမှ ပြန်ရောက်လာ၍ အရှင်မြတ်များအကြောင်း သိရသော နန္ဒမင်းသည် “ဤသို့သောပညာရှင်များ အပင်သေရသေး၏၊ ငါတို့အားဝယ် အဘယ်ထွင်းဖောက် လွတ်မြောက်ပါအံ့နည်း” ဟု သံဝေဂထင်ကာ မြို့တွင်းပင် မဝင်တော့ပဲ ဥယျာဉ်သွား၊ သားကြီးကိုခေါ်၍ တိုင်းပြည်အပ်ကာ ရဟန်းပြုသည်၊ မိဖုရားလည်း ဥယျာဉ်၌ပင် ရဟန်းပြုကာ ၂-ဦးလုံး ဈာန်ရ၊ ဗြဟ္မာ့ပြည် ရောက်ကြသည်။</p> <p><b>ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လာသူများ</b>။ ။ ငါတို့ဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူကာ ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ဟောပြီး၍ ရာဇဂြိုဟ်၌ သီတင်းသုံးစဉ် မင်းမိဖုရား ၂-ပါး ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ လူ့ပြည်ပြန်လာကြသည်။ အမျိုးသားသည် မဂဓတိုင်း မဟာတိတ္ထပုဏ္ဏားရွာ ကပိလပုဏ္ဏားသား ပိပ္ပလိလုလင် ဖြစ်လာ၍ အမျိုးသမီးသည်လည်း မဒ္ဒတိုင်း သာဂလမြို့ ကောသိယအနွယ် ပုဏ္ဏားသမီး ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ ဖြစ်လာသည်။</p> <p><b>ရွှေရုပ်လို လှသူ</b>။ ။ မိဘများ အကြိမ်ကြိမ် တောင်းပန်၊ ငြင်းမရပုံကိုသိသောအခါ ပိပ္ပလိလုလင်သည် ရွှေစင်နိက္ခတထောင်ကို ရွှေပန်းထိမ်သည်တို့ဖြင့် ရွှေမင်းသမီးရုပ် ထုစေကာ အဝတ်တန်ဆာများ ပတ်ဆင်ပြီး မိခင်ခေါ်ပြကာ “အမေ့ချွေးမ ဤရွှေရုပ်လိုလှလျှင် သား ယူပါမည်” ဟု ပြောလိုက်သည်။</p> <p>ပညာရှင်မိခင်က “ငါ့သားကား ဘုန်းရှိသည်၊ တဦးတည်း ကုသိုလ်ပြုမည်မဟုတ်၊ ရွှေရုပ်ပမာ အမျိုးသမီးပါရမည်” ဟု ကြံကာ ပုဏ္ဏား ၈-ဦးခေါ်၍ ရွှေရုပ်ကို ရထားပေါ်တင်ပြီး “အဆင့်အတန်းတူ ရုပ်တူအမျိုးသမီး သွားရှာကြ၊ တွေ့လျှင် ရွှေရုပ်ကို လက်ဆောင်ပေးခဲ့ကြ” ဟု မှာလွှတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-61 <hr> မိန်းမချောပေါသော မဒ္ဒတိုင်း သာဂလမြို့ရောက်သော် ရေဆိပ်၌ ရွှေရုပ်ကိုထား၍ သင့်ရာထိုင်နေစဉ် ဘဒ္ဒါ၏အထိန်းတော် ခုဇ္ဇာသည် ရွှေရုပ်ကို ဘဒ္ဒါထင်ပြီး “အိမ်မှာမနေ၊ ဤနေရာမျိုး လာနေရသလား သခင်မ” ဟု ပြစ်တင်မောင်းမဲသည်။ ပုဏ္ဏား ၈-ဦးရောက်လာပြီး “သင့်သခင်မ ဒီလောက်လှသလား” ဟု မေးရာ “အဆတရာမကသာအောင် လှပါသည်၊ ၁၂-တောင်တိုက်ခန်းအတွင်း ကိုယ်ရောင်ဖြင့် လင်းပါသည်၊ မီးမထွန်းရပါ” ဟု ခုဇ္ဇာက ပြောသောအခါ ရွှေရုပ်ကိုယူ၍ ဘဒ္ဒါအိမ် သွားကြသည်၊ အကြောင်းစုံပြော၊ သဘောတူကြ၍ ရွှေရုပ်ကို လက်ဖွဲ့ကြေး ပေးလိုက်ကြသည်။</p> <p><b>အောင်သွယ်လုပ်သမျှ ဒုက္ခရောက်ရှာ</b>။ ။ ပိပ္ပလိနှင့် မယ်ဘဒ္ဒါတို့သည် “ငါရမည်မထင်၍ စီစဉ်မိသည်၊ မိမိတကယ်မယူနိုင်ကြောင်း၊ ဘဒ္ဒါသည် အဆင့်တူသူ တခြားလူနှင့် ယူစေလိုကြောင်း၊ သူ့အနေဖြင့် ရဟန်းပြုမည်ဖြစ်၍ နောင်အခါ ဘဒ္ဒါစိတ်ဆင်းရဲမည်စိုးပါသည်” စသည်ဖြင့် စုံလင်စွာ လျှို့ဝှက်စာ ပေးပို့သည်။ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကလာ၍ အိမ်ထောင်ရေးကို စိတ်မပါသော ဘဒ္ဒါကလည်း အလားတူပင် လျှို့ဝှက်စာပေးပို့ရာ ခရီးအလယ်၌ စာ ၂-စောင် ဆုံမိပြီး ဖောက်ကြည့်၍ အကြောင်းသိကြသော စာပို့လုလင်တို့သည် မူလစာကို ဖြဲဆုတ်၍ အသစ်ရေးသား သဘောတူစာများကို ပို့ပေးကြရာ မကြိုက်ကြသူ ၂-ယောက် လင်မယားအရာ မြောက်သွားကြသည်။</p> <p>ပိပ္ပလိနှင့် ဘဒ္ဒါတို့ ညအိပ်စဉ် ပန်းတကုံးစီ အလယ်ထား၍ အိပ်ကြသည်၊ “ပန်းကုံးညှိုးလျှင် ပန်းကုံးနံပါးရှိသူ ရာဂစိတ်ဖြစ်သူ” ဟု သိမှတ်ထားကြသည်၊ ပန်းကုံးကို မထိအောင် အိပ်ကြရ၏၊ ကိုယ်ချင်းထိမည်စိုး၍လည်း ညလုံးပေါက် မအိပ်နိုင်ကြပါ။ ဣန္ဒြေချို့ယွင်း ပြုံးရယ်ခြင်းမျှ မပြုဘဲ ဥပုသ်သည်များပမာ မိဘများရှိစဉ် စီးပွားရေးကိုလည်း မစီမံရ စင်ကြယ်စွာ နေကြရသည်။</p> <p>ပိပ္ပလိကား ၈၇-ကုဋေ ကြွယ်ဝ၍ စက်တပ်ကန်ကြီး ၆၀၊ လုပ်ခင်းမြေ ၁၂-ယူဇနာရှိပြီး အနုရာဓမြို့မျှသော ရွာကြီး ၁၄-ရွာအပြင် ဆင် မြင်း ရထား များစွာ ခိုင်ဖြိုး စည်းစိမ်ကြီးလှသည်။<br> <b>ငရဲမှာခံ၊ မီးလျှံအစုံ</b>။ ။ တနေ့လယ်ကွင်းသွားစဉ် ထွန်ခဲကြားမှ တီကောင် စသည်များကို ကျီးငှက်များ စားသည်ကို တွေ့ရသည်။ “ယင်းအကုသိုလ်ပိုင်ရှင် မိမိပင်ဖြစ်မည်” ဟု ဆိုသဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-62 <hr> “ထိုသူများပြုသမျှ မကောင်းမှု ငါ့အပေါ်သာဖြစ်လျှင် ၈၇-ကုဋေစည်းစိမ်များသည် ငါ့အား အဘယ်ပြုရတော့အံ့နည်း၊ အားလုံး ဘဒ္ဒါထံအပ်ပြီး ရဟန်းပြုအံ့” ဟု ပိပ္ပလိ ကြံသည်။</p> <p>ဘဒ္ဒါကလည်း နေလှန်းသော နှမ်းမှ ပိုးများ ကျီးစားသည်ကိုတွေ့ရလျှင် မေးမိ၍ “မိမိပင် အကုသိုလ်ပိုင်ရှင်ဖြစ်သည်” ဟု စကားကြားရသဖြင့် “ဘဝဘဝထောင်ဖြင့်လည်း အပါယ်ဝဋ်မှ လွတ်ဖို့မမြင်၊ အရှင့်သားလာလျှင် အားလုံးအပ်၊ ရဟန်းပြုမည်” ဟု ကြံပြန်သည်။</p> <p>၂-ဦးသား စားသောက်ပြီး၍ ချမ်းသာရာ၌နေစဉ် ပိပ္ပလိက “ဘဒ္ဒါ၏ အိမ်ပါပစ္စည်း၊ ဤအိမ်ရှိ ပစ္စည်းအားလုံးကို ဘဒ္ဒါအား အပ်ပါ၏၊ ငါရဟန်းပြုတော့အံ့” ဆိုရာ ဘဒ္ဒါကလည်း “အရှင့်သားအလာကို စောင့်နေပါသည်၊ ဘဒ္ဒါလည်း ရဟန်းပြုပါမည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p><b>ပြတ်ရဟန်းဘဝ ဖြည့်စွက်နိုင်ကြပေပြီ</b>။ ။ ၂-ဦးသားတို့သည် ဘဝ ၃-ပါးကို မီးလောင်အိမ်အလား မှတ်ထားကြလျက် ဈေးမှ သင်္ကန်းသပိတ်များ ဆောင်ယူ၍ အချင်းချင်း ဆံပင်များကိုဖြတ်ကာ “ငါတို့ ရဟန်းအဖြစ်ကား လောက၌ရှိသော ရဟန္တာများကို ရည်ညွှန်းပါသည်” ဟုဆို၍ ရဟန်းပြုကာ ပြာသာဒ်မှဆင်းကြသည်၊ အိမ်ရှိ အလုပ်သမားများ မည်သူမျှ မမှတ်မိကြပါ။</p> <p>အလုပ်သမားရွာမှ လူအများကမူ မှတ်မိ၍ ငိုကြွေးတားဆီးကြသည်။ “ဘဝ ၃-ပါးကို မီးလောင်အိမ်အလား မှတ်ထင်၍ ရဟန်းပြုကြသည်၊ သင်တို့အားလုံး အခိုင်းအစေအဖြစ်မှ လွတ်လပ်စွာ အသက်မွေးကြ” ဟုဆိုပြီး ထွက်သွားကြသည်၊ မထေရ်သည် နောက်မှလာသော ဘဒ္ဒါကိုမြင်၍ “ဇမ္ဗူဒိပ်အပြင်ဝယ် အလှမယ်ဖြစ်သော ဘဒ္ဒါ ငါ့နောက်ကလိုက်နေလျှင် ရဟန်းပြု၍သော်မှ မခွဲနိုင်တဲ့လင်မယား” ဟု ဆိုစရာဖြစ်နေသည်၊ “ငါတို့ကိုပြစ်မှား၍ အချို့ အပါယ်လားနိုင်၏၊ ဘဒ္ဒါကို ထားသွားမှ သင့်မည်” ဟုကြံကာ လမ်း ၂-ခွသို့ရောက်လျှင် ပိပ္ပလိမထေရ်က အကြောင်းစုံ ပြောပြသည်။<br> <b>ချစ်ခင်ပေါင်းသင်း</b>။ ။ “မာတုဂါမသည် ရဟန်းများ၏ အညစ်အကြေး ဖြစ်ပါသည်၊ ရဟန်းဖြစ်လျက် မခွဲနိုင်ဟု အပြစ်တင်ဖွယ်ရာပါ” ဟု ဘဒ္ဒါကလည်း ဤသို့လျှောက်ထားကာ ၅-နေရာကို တည်ခြင်းဖြင့် ရှိခိုးလျက် “ကမ္ဘာတသိန်းဖွဲ့ထားတဲ့မိတ် ယနေ့ပြတ်ပါပြီ”<br> <br>စာမျက်နှာ-63 <hr> ဟု လျှောက်ထား ခွဲသွားသည်နှင့်တပြိုင်နက် မြေကြီးသည် “စကြဝဠာတောင်၊ မြင်းမိုရ်တောင်တို့ကို ဆောင်နိုင်စွမ်းရှိသော်လည်း အရှင်နှစ်ပါးတို့ဂုဏ်ကို မဆောင်စွမ်းနိုင်တော့ပါ” ဆိုသည့်အနေ မြည်ဟည်းတုန်လှုပ်လေသည်။</p> <p>ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော် ဂန္ဓကုဋီတိုက်၌နေသော ဘုရားရှင်သည် ၂-ဦးသားတို့၏ ဂုဏ်ကြောင့် မြေလှုပ်ခြင်းကို သိတော်မူသဖြင့် “ငါဘုရားလည်း ချီးမြှောက်သင့်သည်” ဟုကြံကာ ၃-ဂါဝုတ်ခရီးကိုကြို၍ ရာဇဂြိုဟ်နှင့် နာဠန္ဒအကြား ညောင်ပင်ရင်း၌ ဘုရားအသွင်ယူကာ အတောင်-၈၀ ရောင်ခြည်တော်လွှတ်လျက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူသည်။</p> <p>မဟာကဿပ (ပိပ္ပလိ) ထေရ်သည် “ငါရည်ရွယ်၍ ရဟန်းပြုသော ငါ့ဆရာဘုရား” ဟု ဤသို့သိကာ ၃-နေရာတို့၌ ရှိခိုးပြီး “မြတ်စွာဘုရားသည် တပည့်တော်၏ဆရာ၊ တပည့်တော်သည် မြတ်စွာဘုရား၏တပည့်ပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ကဿပ၊ ဤသို့သောရိုသေမှုမျိုး မြေကြီးအားပြုလျှင် မြေကြီးခံနိုင်မည်မဟုတ်၊ ငါဘုရားအားမူ မွှေးညင်းသော်မှ မလှုပ်စွမ်းနိုင်၊ ထိုင်လေကဿပ၊ သင့်အား ငါဘုရား၏ အမွေပေးမည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဩဝါဒ ၃-မျိုးဖြင့် ရဟန်းပြုပေးတော်မူသည်။</p> <p>မဟာကဿပကို နောက်ပါခေါ်၍ ညောင်ပင်ရင်းမှ ဘုရားရှင် ပြန်ကြွတော်မူရာ အနည်းငယ်ရောက်လတ်သော် လမ်းမှဖဲ၍ သစ်ပင်ရင်း၌ ထိုင်လိုသောအမူအရာ ပြတော်မူသည်၊ မဟာကဿပသိသဖြင့် သူ့ခြုံထည် ဒုကုဋ်ကို ၄-ခေါက်ခေါက် ခင်းပေးရာ ဘုရားရှင်သည် ထိုင်တော်မူလျက် “ကဿပ၊ သင့်ဒုကုဋ်ပိုင်း နူးညံ့သည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်၊ “ငါ့ဒုကုဋ်ကို ဘုရားရှင် ဝတ်ရုံလိုနေသည်” ဟု ဤသို့သိသော မဟာကဿပက “ဝတ်ရုံတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ရာ “သင် ဘာကိုရုံမလဲ” ဟု ပြန်မေးတော်မူသည်။<br> <b>မြေငလျင်တုန်ဟည်း</b>။ ။ “အရှင်ဘုရားတို့၏ ဒုကုဋ်ကိုရလျှင် ဝတ်ရုံပါမည်”၊ “ငါဘုရားသုံးပြီး ဆွေးနေသောဒုကုဋ်ကို ဆောင်စွမ်းနိုင်ပါမည်လော၊ ဤသင်္ကန်းကို ပံသုကူကောက်သောနေ့၌ ရေအဆုံးတိုင် မြေလှုပ်သည်၊ အနည်းငယ်သောဂုဏ်ဖြင့် ဤသင်္ကန်းကို မဆောင်စွမ်းနိုင်၊ အကျင့်လုပ်ငန်းဖြည့်စွမ်းနိုင်သော ပံသုကူဆောင် အရှင်မြတ်သည်သာ ခံယူသင့်သည်” ဟု တောင်းခံချက်ကို ပြန်မိန့်ပြီး သင်္ကန်းချင်း ဖလှယ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-64 <hr> “ဘုရားရှင်၏ ကိုယ်ရုံသင်္ကန်းကို သာဝကအား ပေးဖူးသည်မရှိ၊ တပည့်တော်သည် အရှင်ဘုရားတို့၏ဂုဏ်ကို ဆောင်နိုင်စွမ်း မရှိတော့ပါ” ဟု စေတနာမရှိသော မြေကြီးသည် မဆိုသော်လည်း ဆိုသည့်အလား ချောက်ချားတုန်လှုပ်သည်၊ မဟာကဿပသည် ဘုရားရှင်၏ အချီးအမြှောက်ကို ရသော်လည်း မမြင့်မောက်ဘဲ ဓုတင် ၁၃-ပါး ဆောက်တည် အားထုတ်ရာ ၇-ရက်မျှသာ ပုထုဇဉ်အဖြစ်၊ ၈-ရက်မြောက် အရုဏ်၌ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့် ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ကဿပသည် လနှယ်ပမာ ဒကာ ဒကာမများကို ချဉ်းကပ်သည် စသော သုတ်တို့ဖြင့် မထေရ်ကို ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူသည်၊ ယင်းကဿပသံယုတ်ကိုပင် အကြောင်းဖြစ်ရပ်ပြုပြီး ဧတဒဂ်ရာထူး ချီးကျူးတော်မူသည်။</p> <h3>၅။ ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ရှိ ရဟန်းတို့တွင် အနုရုဒ္ဓါသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p><b>တန်ဆောင်ဆီမီး</b>။ ။ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် မထင်မရှားသော သူကြွယ်ဖြစ်စဉ် ရဟန်းတပါးကို ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ်ထားသည်ကို အားကျပြီး ၇-ရက် ဆွမ်းသင်္ကန်းအလှူကြီးပြု၊ ယင်းဆုတောင်းသည်၊ ပဒုမုတ္တရဘုရား နိဗ္ဗာန်ဝင်စံ၍ တည်ထားသော ၇-ယူဇနာရှိ ရွှေစေတီ၌လည်း သံဃာများ အမိန့်အရ ဒိဗ္ဗစက္ခု၏ ပုရိကမ်ကုသိုလ်ဖြစ်အောင် ဆီမီး ၁၀၀၀ ရှိသော မီးသစ်ပင် ၁၀၀၀ စသည်ဖြင့် အလင်းရောင်ကုသိုလ် များစွာပြုသည်။</p> <p>အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု၊ နတ်လူတို့၌ ကျင်လည်ပြီး ကမ္ဘာတသိန်းလွန်၍ ကဿပဘုရားပွင့်တော်မူစဉ် ဗာရာဏသီပြည်၌ သူကြွယ်ဖြစ်လာသည်၊ ကဿပဘုရား၏ တယူဇနာရှိ သာရီရိကစေတီတော်၌ ပတ်ပတ်လည် ဆီမီးညှိထွန်းပူဇော်ကာ အထူးအားဖြင့် ဆီမီးထွန်းထားသော ကြေးခွက်ကို ခေါင်းဖြင့်ရွက်၍ တညလုံး စေတီကို လှည့်ပတ်သွားလာ ပူဇော်သည်၊ အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု နတ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p><b>ဒါနလက်နက် ဆင်းရဲဖျက်</b>။ ။ ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည်၌ပင် အန္နဘာရ သူဆင်းရဲဖြစ်လာပြီး သုမနသဌေးကို အမှီပြုနေရသည်၊ ယင်းသဌေးကား အထီးကျန် သူတောင်းစား ဧည့်သည် ခရီးသွားတို့အား နေ့စဉ် အိမ်တံခါး၌ ဒါနဝတ်တည်ထားသည်၊ သူဆင်းရဲများကို ချီးမြှောက်လေ့ရှိသော ဥပရိဋ္ဌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါသည် ဂန္ဓမာဒနတောင်၌ သမာပတ်ဝင်စားရာမှ ထတော်မူပြီး အန္နဘာရ အလုပ်သမား အလုပ်ခွင်မှ အိမ်ပြန်အဝင် ရွာတံခါးဝ၌ သပိတ်ပိုက် ရပ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-65 <hr> အန္နဘာရသည် အရှင်မြတ် ဆွမ်းမရသေးပုံကိုသိ၍ “ဤနေရာ ခဏဆိုင်းပါ ဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၊ အိမ်ပြန်၊ သူ့အတွက်ထားသော ထမင်းကို အမျိုးသမီးအား ယူစေပြီး အရှင်မြတ်အား လှူခိုင်းသည်၊ လိမ္မာသောအမျိုးသမီးသည် သူမအတွက်ပါ ထမင်းလှူသည်၊ “သူဆင်းရဲဘဝမှ လွတ်ရပါလို၏” ဟု အန္နဘာရ ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <p><b>သဒ္ဓါကြည်အေး</b>။ ။ အန္နဘာရခင်းပေးသော အပေါ်ရုံအခင်း၌ ထိုင်ကာ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး အရှင်မြတ် အနုမောဒနာပြု၍ ပြန်ကြွသောအခါ သုမနသဌေး၏ ထီးချက်စောင့်နတ်က “အဟော ဒါနံ၊ ပရမဒါနံ၊ ဥပရိဋ္ဌေ သုပ္ပတိဋ္ဌိတံ- ဥပရိဋ္ဌပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မြတ်၌ ကောင်းစွာတည်သော အန္နဘာရသူဆင်းရဲ၏ ဆွမ်းအလှူသည် အံ့ဩဖွယ်ရာအမြတ်ဆုံး အလှူပါတကား” ဟု ၃-ကြိမ် ကောင်းချီးပေးသည်။ “ငါအမြဲကုသိုလ်ပြုနေသည်၊ ယခုမှ ကောင်းချီးပေးရသလော” ဟု သဌေးက မေးရာ နတ်က “သင့်အလှူကို ကောင်းချီးမပေးပါ၊ အန္နဘာရရဲ့ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား ဆွမ်းအလှူကို ကြည်ညို၍ ကောင်းချီးပေးပါသည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p> “အံ့ဩစရာပဲ၊ ဤမျှအချိန်အထိ ငါ့အလှူတွေက နတ်ကို ကောင်းချီးပေးဖို့ မတတ်နိုင်၊ ငါ့ကိုမှီနေရတဲ့ အန္နဘာရရဲ့ ဆွမ်းတကြိမ်အလှူကို နတ်က ကောင်းချီးပေးသည်။ အန္နဘာရကို သင့်တော်အောင်ပေးပြီး သူ့ဆွမ်းကို ငါ့ဆွမ်းဖြစ်အောင် ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး အကြောင်းစုံမေးကာ “ငါ့အသပြာယူ၍ ယင်းဆွမ်းကို ငါ့အား ပေးပါ” ဟု တောင်းသည်။ မပေးပါ၊ တထောင်အထိ တိုးပေးသော်လည်း မပေးသဖြင့် “ဆွမ်းကိုမပေးပါနှင့်၊ ငွေ ၁၀၀၀ိ ယူ၍ ကုသိုလ်အဖို့ကိုသာ ပေးပါ” ဟု တောင်းပြန်သည်။</p> <p><b>ပထမစေတနာ</b>။ ။ “ပေးသင့် မပေးသင့် မသိပါ၊ အရှင်မြတ်ကို မေးပြီး သင့်လျှင်ပေးပါမည်” ဟု ပြန်ပြောကာ အရှင်မြတ်နောက် အမှီလိုက်မေးလျှောက်သည်၊ “အိမ်ခြေ တရာရှိ ရွာဝယ် တအိမ်၌ ထွန်းထားသော ဆီမီးကို အခြားအိမ်များကလာ၍ မီးကူးကြရာ မူလဆီမီး၏ အရောင်အလင်း မလျော့ရုံမျှမက တိုး၍ပင်လာသည်” ဟု ဥပမာပြ၍ မိန့်ကြားရာ သဘောကျပြီး သဌေးအား ကုသိုလ်အဖို့ ပေးလိုက်သည်။</p> <p>သဌေးက ငွေ ၁၀၀၀ိ ပေးသည်ကို “သဒ္ဓါ၍ ပေးပါသည်၊ အရောင်းမဟုတ်ပါ” ဟု အန္နဘာရက ပြန်ပြောပြပြီး မယူဘဲနေရာ “သင်က သဒ္ဓါ၍ပေးသလို ငါကလည်း သင့်ဂုဏ်ကို<br> <br>စာမျက်နှာ-66 <hr> ပူဇော်၍ပေးသည်” ဆိုမှ ယူထားလိုက်၏၊ အိမ်မှုကိစ္စလည်းမလုပ်ရတော့ဘဲ သီးခြားအိမ်ရကာ “လိုသမျှယူ” ဟုလည်း သဌေးကမိန့်သည်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား လှူခြင်းမည်သည် နေ့ချင်းပင် အကျိုးရ၍ ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်သည်။</p> <p><b>ရွှေငွေရတနာ</b>။ ။ ထိုနေ့ပင် အန္နဘာရကို သဌေးခေါ်ပြီး နန်းတော်သွားရာ သူ့ဘုန်းကံကြောင့် သဌေးကို မင်းက မကြည့်၊ အန္နဘာရကိုသာ ကြည့်သဖြင့် သဌေးက မေးလျှောက်ရာ “မမြင်ဖူး၍ကြည့်သည်” ဟု မင်းကမိန့်သည်။ “ကြည့်သင့်သောဂုဏ်ရှိပါသည်၊ သူ့အတွက် မစားဘဲ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား လှူသဖြင့် ငွေ ၁၀၀၀ိ ရပါသည်” စသည်ဖြင့် လျှောက်ရာ “ငါ့ထံမှလည်း ရသင့်သည်၊ ငါလည်းပူဇော်မည်” ဆိုပြီး ငွေ ၁၀၀၀ိ ပေးပြန်သည်။</p> <p>အိမ်နေရာပါပေးသဖြင့် နေရာကိုသုတ်သင်ကြရာ ပေါက်တူးထိသော နေရာတိုင်း လည်ချင်းထိနေသော ရွှေအိုးများကိုတွေ့၍ မင်းအားလျှောက်ထားတူးကြရာ အောက်သို့ မြုပ်သွားသည်၊ မင်းက “အန္နဘာရစကားနဲ့ တူးကြ” ဆိုမှ မှိုငုံကြီးများ ယူရသလို ရကြပြီး မင်းနန်းတော်၌ ပုံထားကြသည်။</p> <p>အမတ်များကိုခေါ်၍ “ဤမျှဥစ္စာများသူ သဌေး ဤမြို့မှာ ရှိ၊ မရှိ” မင်းကမေးရာ မရှိဟု ဖြေကြသဖြင့် ဓနသေဋ္ဌိသဌေးဘွဲ့ဖြင့် ထီးဖြူကိုပေးလိုက်သည်၊ ကောင်းမှုပြု၊ လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည် အမိတ္တောဒန သာကီဝင်မင်းသား အနုရုဒ္ဓါဖြစ်လာသည်၊ မဟာနာမ်၏ညီအရင်းဖြစ်၍ ဘုရားရှင်၏ (ဘထွေးသား) ညီဝမ်းကွဲဖြစ်သည်။</p> <p><b>မရှိမုန့်တောင်းသော အနုရုဒ္ဓါမင်းသား</b>။ ။ မရှိစကားနားမလည်အောင် မိခင်က အချည်းနှီးရွှေခွက်ကို အခြားရွှေခွက်တခု ဖုံး၍ ပို့စေရာ လမ်း၌ နတ်များက မုန့်ထည့်ထားကြသည်၊ ဥတုအလိုက် ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်တို့၌ ကချေသည်မများ ခြံရံကာ နတ်စည်းစိမ်တမျှ ခံစားရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလောင်း တုသိတာမှ စုတေ၍ ကပိလဝတ်ပြည် သုဒ္ဓေါဒနမင်း၏သားဖြစ်ကာ ၂၉-နှစ်တွင် တောထွက်၊ ၃၅-နှစ်တွင် ဘုရားဖြစ်၊ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ သတ္တာဟ ၇-ပြန် စံတော်မူပြီး မိဂဒါဝုန်ကြွ၊ ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ဟော၊ ရာဇဂြိုဟ်ကြွတော်မူသည်။</p> <p>သားတော်ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ရောက်ကြောင်းသိ၍ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးက ၁၀၀၀ စီ အခြံအရံရှိသော အမတ် ၂၀ ယောက်ကို ပင့်လွှတ်ရာ အားလုံး ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း<br> <br>စာမျက်နှာ-67 <hr> ဖြစ်သွားကြသည်၊ ကာဠုဒါယီပင့်တော့မှ ရဟန်း ၂-သောင်းခြံရံကာ ကပိလဝတ်ကြွ၊ ဆွေမျိုးများကို တန်ခိုးပြာဋိဟာ များစွာပြကာ ကြည်ညိုစေပြီး တရားရစေသည်၊ နောက်နေ့ မြို့တံခါး၌ ရပ်တော်မူပြီး ရှေးဘုရားရှင်တို့၏ အလေ့အကျင့်ကို ဆင်ခြင်တော်မူသည်။</p> <p>ရှေးဘုရားရှင်များ ဆွမ်းခံကြွပုံကိုမြင်၍ ဆွမ်းခံကြွစဉ် ရောက်လာသော ခမည်းတော် မင်းကြီးအား တရားဟောသည်၊ နောက် နန်းတော်ပင့်၍ ကြွချီကာ ဆွေမျိုးများ ချီးမြှောက်၊ ရာဟုလာအား ရှင်ပြုပေးပြီး မလ္လတိုင်း အနုပိယသရက်တောသို့ ကြွတော်မူသည်။</p> <p><b>သာကီဝင်မင်းသား</b>။ ။ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် သာကီဝင်မင်းများကို စည်းဝေးစေ၍ “ငါ့သား လူ့ဘဝဆိုလျှင် စကြာမင်းဖြစ်၍ မင်းအပေါင်းခြံရံနေမည်၊ ယခုဘုရားဖြစ်၍ မင်းသား ရဟန်းများခြံရံသင့်သည်၊ ထို့ကြောင့် ရဟန်းပြုကြပါ” ဟုမိန့်သဖြင့် မင်းသား ၁၀၀၀ တပြိုင်နက် ရဟန်းပြုကြသည်။</p> <p>အစ်ကို မဟာနာမ်က ညီအနုရုဒ္ဓါအား “အများရဟန်းပြုကြပြီ၊ ငါ့ညီ ရဟန်းပြုမလား၊ ငါပဲပြုရမလား” မေးရာ သံသရာဝဋ်ကို စက်ဆုပ်၍ “ကျွန်ုပ်ပင်ပြုပါမည်” ဟု ပြောပြီး (မိမိအပါအဝင် ၇-ယောက်မြောက်) အနုရုဒ္ဓါရဟန်းပြုလာသည်။</p> <p>အနုပိယသရက်တောသို့သွား ရဟန်းပြုသူများတွင် ထိုနှစ်ဝါအတွင်း ဘဒ္ဒိယထေရ် ရဟန္တာဖြစ်ပြီး အနုရုဒ္ဓါ ဒိဗ္ဗစက္ခုရကာ ဒေဝဒတ် သမာပတ် ၈-ပါး ပြည့်စုံ၍ အာနန္ဒာ သောတာပန်တည်သည်၊ ဘဂုနှင့် ကိမိလထေရ်တို့ နောက်မှ ရဟန္တာဖြစ်ကြ၏၊ အနုရုဒ္ဓါထေရ်ကား ရှင်သာရိပုတ္တရာထံမှ ကမ္မဋ္ဌာန်းယူ၊ စေတိယတိုင်း ပါစိနဝံသ မိဂဒါဝုန်သွား တရားအားထုတ်ရာ မဟာပုရိသဝိတက် ၇-ပါး ကြံပြီး၍ ၈-ခုမြောက် ဝိတက်၌ ခက်ခဲနေစဉ် ဘုရားရှင်ကြွလာဟောပြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ကောင်းကင်ပျံတက်၍ ဘေသကလာတောသို့ ပြန်ကြွစဉ်ပင် တေဝိဇ္ဇပတ္တရဟန္တာဖြစ်သည်၊ ဆွမ်းစားချိန်မှအပ ကြွင်းကာလ၌ အာလောကကသိုဏ်းပွားပြီး သတ္တဝါများကို ဒိဗ္ဗစက္ခုဖြင့် မပြတ်ကြည့်လေ့ရှိ၊ ဆုတောင်းလည်းရှိ၍ နောင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဘုရားရှင်က ဒိဗ္ဗစက္ခုဧတဒဂ် ပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၆။ အမျိုးမြတ်၌ဖြစ်သော ရဟန်းတို့တွင် ကာဠိဂေါဓာ မည်သော သာကီဝင်မင်းသမီး၏သား ဘဒ္ဒိယသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>စာမျက်နှာ-68 <hr> <b>ဘဝငါးရာ</b>။ ။ ဘဒ္ဒိယကား အရှင်အနုရုဒ္ဓါနှင့်အတူ ရဟန်းပြုသူတည်း၊ သူ့မိခင်ကား သာကီဝင်မင်းသမီးများတွင် အရွယ်အကြီးဆုံးဖြစ်သည်၊ ဘဒ္ဒိယပင် မင်းပြုလှည့်ရောက်လာရာ မင်းအဖြစ်ပယ်၍ ရဟန်းပြုနိုင်သဖြင့် အမျိုးမြတ်တို့တွင် အမြတ်ဆုံးဆိုရသည်၊ ရှေးဆုတောင်းအားဖြင့် ဘဝငါးရာအဆက်မပြတ် မင်းပြုခဲ့သောကြောင့်လည်း အမြတ်ဆုံး ဆိုနိုင်သေးသည်။</p> <p><b>အမျိုးမြတ်</b>။ ။ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် သဌေးမျိုး၌ဖြစ်သော ဘဒ္ဒိယအလောင်းသည် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၊ ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ကောင်းမှုပြု၊ ဤဆုတောင်းခဲ့သည်။ အမျိုးမြတ်၌ဖြစ်ကြောင်း ကောင်းမှုကံဖြစ်သော တရားဟောနေရာများ ပြုပြင်ခင်းကျင်းခြင်း၊ တရားဟောပလ္လင်လှူခြင်း၊ ဥပုသ်အိမ်၌ ဆီမီးလှူခြင်းများကို အသက်ထက်ဆုံးပြု၊ နတ်လူတို့၌ ကျင်လည်ပြီး ကဿပဘုရားနှင့် ဂေါတမဘုရား အကြားတွင် ဗာရာဏသီပြည် သူကြွယ်အိမ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p>ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ ကြွလာပြီး ဗာရာဏသီပြည် ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းနား၌ အမြဲဆွမ်းဘုဉ်းပေးကြရာ ထိုနေရာ၌ ကျောက်ဖျာ ၈-ချပ်ခင်း၍ အသက်ထက်ဆုံး ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို ပြုစုသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည် မင်းမျိုး၌ ဖြစ်လာပြီး မင်းသား ၆-ဦးတွင် တဦးပါဝင်သည်၊ ဘုရားရှင် အနုပိယတော၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းပြု၊ ရဟန္တာဖြစ်၍ နောင် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ အမျိုးမြတ် ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>၇။ အသံသာယာသော ရဟန်းတို့တွင် လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p><b>ဗျာဒိတ်တော်ရ</b>။ ။ အရပ်နိမ့်၍ လကုဏ္ဍကမည်သော ဘဒ္ဒိယကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးမျိုး၌ဖြစ်စဉ် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၍ ၇-ရက် ဘုရားနှင့် သံဃာအား ကောင်းမှုပြု၊ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် စိတ္တပတ္တ ဥဩငှက်ဖြစ်၍ ခေမမိဂဒါဝုန်၌နေစဉ် ဟိမဝန္တာမှ သရက်သီးရလာသောနေ့ ဘုရားရှင်ကို သံဃာနှင့်တကွ ဖူးမြင်ခိုက် ဘုရားရှင်သပိတ်၌ သရက်သီးထည့်လှူသည်၊ ထိုနေရာ၌ပင် ဘုဉ်းပေးသော ဘုရားရှင်ကို ကြည်ညိုဦးတင်ပြီးမှ မိမိအသိုက်ပြန်ကာ ၇-ရက်ပတ်လုံး ပီတိသုခဖြင့် အချိန်ကို ကုန်စေသည်။ ဤကံကြောင့် အသံချိုသာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-69 <hr> <b>အရပ်ပုကြောင်း</b>။ ။ ကဿပဘုရားရှင်၏ သာရီရိကစေတီ တည်ဆောက်ရေး၌ ပမာဏကို ပြောဆိုကြရာ “၇-ယူဇနာ၊ ၆-ယူဇနာ ကြီးလွန်းသည်” ဤသို့ အားလုံးပယ်ပြီး “နောင်ခါ သုတ်သင်လွယ်အောင် တမုခ်တမုခ် တဂါဝုတ်စီ ၄-မုခ်ဆိုက စေတီလုံးပတ် တယူဇနာ ဖြစ်သည်၊ အမြင့်လည်း တယူဇနာတည်မည်” ဟု ဘဒ္ဒိယအလောင်း လက်သမားဆရာကြီး၏ ဤစကားကို အားလုံးလက်ခံ အတည်ပြုကြသည်။</p> <p>ပမာဏမပြုကောင်းသော ဘုရားရှင်အား ပမာဏပြုမိသော ကံကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ ပုကွပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် သဌေးမျိုး၌ဖြစ်သည်၊ ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ်က တရားနာ၊ သဒ္ဓါဖြစ်ပြီး ရဟန်းပြု၊ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၊ ဤဧတဒဂ်ကိုလည်း ရသည်။</p> <h3>၈။ ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ ရဲရင့်စွာ ကျုံးဝါးမြွက်ဆိုနိုင်သူ ရဟန်းတို့တွင် ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p><b>ကျုံးဝါးမြွက်ဆိုပုံ</b>။ ။ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်သောနေ့၌ သံကောက်သော့ကို ယူပြီး ကျောင်းစဉ် ပရိဝုဏ်စဉ်သွားကာ “မဂ်ဖိုလ်အရာ ယုံမှားရှိလျှင် တပည့်တော်ကို မေးပါ” ဟု ပြောဆိုလှည့်လည်သည်၊ ဘုရားရှင် ရှေ့တော်မှာပင် “ဤသာသနာ၌ တပည့်တော် ပြုသင့်သမျှကိစ္စ အထွတ်အထိပ် ရောက်ပါပြီဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသောကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်ရသည်။</p> <p><b>တိရစ္ဆာန်လည်း မဟာကုသိုလ်</b>။ ။ အရှင်ကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် တောင်ခြေနေ ခြင်္သေ့ဖြစ်သည်၊ ခြင်္သေ့ အစာရှာသွားချိန် ဘုရားရှင်သည် ခြင်္သေ့ဂူဝင်ပြီး ကောင်းကင်၌ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူကာ သမာပတ်ဝင်စားသည်၊ ခြင်္သေ့ပြန်လာပြီး ဂူတံခါးမှ ရပ်ကြည့်စဉ် ဂူတွင်း၌ ဘုရားကိုမြင်၍ “ငါ့နေရာ လာနေဝံ့သူ ယောကျ်ားမြတ် ဖြစ်ရမည်၊ ဂူတွင်းထိုင်ကာ ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါ ဖြာဖြာတင့်တယ် အံ့ဖွယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါမမြင်ဖူးပါ၊ အမြတ်ဆုံး အပူဇော်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်လိမ့်မည်၊ စွမ်းအားအလျောက် ပူဇော်သင့်သည်” ကြံပြီး ရေပန်း ကုန်းပန်းတို့ဖြင့် နေရာခင်းပူဇော်ကာ တညလုံး ရှိခိုးနေသည်၊ နောက်နေ့ ပန်းဟောင်းပယ် ပန်းသစ်များဖြင့် ပူဇော်သည်။</p> <p>၇-ရက်လုံး ပူဇော်ကာ ကြီးစွာသော ပီတိသောမနဿကို ဖြစ်စေပြီး ဂူတံခါး၌ စောင့်ရှောက်သည်။ သမာပတ်မှထ၍ ဂူတံခါး၌ ဘုရားရပ်တည်စဉ် ၃-ကြိမ် လက်ယာရစ်</p> <p>စာမျက်နှာ-70 <hr> လှည့်၍ ၄-နေရာ ရှိခိုးသည်၊ ဘုရားရှင်သည် “ခြင်္သေ့အတွက် ဥပနိဿယအကြောင်း ကောင်းကောင်း ဖြစ်လောက်ပြီ” ဟု ကြံ၍ ကောင်းကင်ခရီးမှ ကျောင်းတော်သို့ ပြန်ကြွသည်။</p> <p>ခြင်္သေ့သည် ဘုရားရှင်နှင့် ကွေကွင်းခြင်းဖြင့် ဒုက္ခရောက်ကာ ကွယ်လွန်ပြီး ဟံသာဝတီမြို့ သဌေးသားဖြစ်လာသည်၊ ဘုရားတရားကြားနာစဉ် ရဲရင့်စွာ ကျုံးဝါးမြွက်ဆိုနိုင်သော ရဟန်းတစ်ပါးကို အားကျ၍ ၇-ရက်ပတ်လုံး ကုသိုလ်ပြု၊ ယင်းဆုတောင်းသဖြင့် ဘုရားရှင်ကလည်း ဗျာဒိတ်စကား မိန့်ကြားသည်။</p> <p><b>ဘာရဒွါဇ၏ လျှပ်ပေါ်သောသဘော</b>။ ။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ပုဏ္ဏားသဌေးသား ဘာရဒွါဇ ဖြစ်လာပြီး ဗေဒပါရဂူဖြစ်ကာ တပည့် ၅၀၀ အား ပို့ချသင်ကြားပေးသည်။ ဘာရဒွါဇကား အကြီးအမှူးဖြစ်၍ ပင့်ဖိတ်ရာတို့၌ ဆွမ်းအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်ပင် ခံယူရသည်။ အနည်းငယ် လျှပ်ပေါ်သော သဘောရှိရကား “ယာဂုဘယ်မှာ၊ ဆွမ်းဘယ်မှာ” ဟု သွားလေရာရာ၌ ငုံ့မျှော်ကာ သွားတတ်၍ ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇဟု ထင်ရှားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ရောက်စဉ် ရဟန်းပြု၊ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကာ သံကောက်သော့ယူ၍ ကျောင်းစဉ် ပရိဝုဏ်စဉ်သွားကာ “မဂ်ဖိုလ်အရာ ယုံမှားသူများရှိက မေးပါ” ဟု ကြွေးကြော်လှည့်လည်သည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသည် ဝါးလုံးများဆက်ကာ ကောင်းကင်၌ ချိတ်ထားသော စန္ဒကူးနှစ်သပိတ်ကို တန်ခိုးဖြင့်ယူ၍ ကောင်းချီးပေးသော လူများခြံရံကာ ကျောင်းသို့သွား၊ ဘုရားလက်တော်၌ ကပ်လှူသည်၊ သိလျက်ပင် ဘုရားရှင်က မေးသဖြင့် အကြောင်းစုံ ပြန်လျှောက်ရာ “ဤသို့ ထူးမြတ်သောတရားကို လူများအား ပြသခြင်းသည် မသင့်တာပြုတာပဲ” ဟု ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “လူများအားပြလျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ်” ဟု ဘုရားရှင် ပညတ်တော်မူသည်။</p> <p><b>သံဃာ၌ထင်ရှားသော ဘာရဒွါဇ၏ဂုဏ် ၃-ပါး</b>။ ။ ဘာရဒွါဇထေရ်နှင့် စပ်၍—<br> ၁။ ရဟန်းကိစ္စပြီးသောနေ့ နေရာတကာကြွ၍ ကြွေးကြော်ခြင်း။<br> ၂။ ဘုရားရှင်ကို ပင့်သွားလျှောက်ခြင်း။<br> ၃။ စန္ဒကူးသပိတ်ကို တန်ခိုးဖြင့်ယူခြင်း။<br> ဂုဏ် ၃-ပါးကို သံဃာများ ပြောဆိုနေကြကြောင်း ရဟန်းများက ဘုရားလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် မသင့်တာကို ကဲ့ရဲ့၍ သင့်တာကို ချီးမွမ်းမြဲဖြစ်ရာ ဤနေရာ၌ မထေရ်၏ ချီးမွမ်းသင့်သော အကြောင်းကိုသာ ယူတော်မူ၍ သတိ သမာဓိ ပညာ ဣန္ဒြေ ၃-ပါး ပွားများလေ့လာသောကြောင့်သာ ဘာရဒွါဇရဟန်း အရဟတ္တဖိုလ်ကို ကြွေးကြော်မိန့်ကြားသည်ဟု မထေရ်ကို ချီးကျူးပြီး ဤဧတဒဂ် ချီးမြှင့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-71 <hr> ၉။ တရားဟောတတ်ကုန်သော ရဟန်းတို့တွင် မန္တာဏီပုဏ္ဏေးမသား ပုဏ္ဏသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ဗေဒင် ၃-ပုံသည် ငှက်ပျောတုံး</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားမပွင့်မီ ဟံသာဝတီပြည် ပုဏ္ဏားသဌေး ဂေါတမဖြစ်၍ ဗေဒင်နှင့်တကွ အတတ်ပညာအားလုံး တတ်မြောက်သည်၊ တပည့် ၅၀၀ အခြံအရံထား လှည့်လည်သွားလာယင်း ဗေဒင် ၃-ပုံ၏ လွတ်မြောက်ကြောင်းတရား မဖြစ်ပုံ၊ ငှက်ပျောတုံးပမာ အတွင်း၌ အနှစ်မပါပုံ၊ ဖွဲကိုထောင်း၍ ဆန်မရပုံကို မြင်သဖြင့် တပည့် ၅၀၀ နှင့်တကွ တောင်ခြေသွား ရသေ့ပြုကြသည်၊ အခြံအရံရသေ့ တသောင်းရှစ်ထောင်အထိ ရောက်လာရာ ဆရာဂေါတမ၏ အဆုံးအမ၌ တည်၍ အားလုံး အဘိညာဉ်သမာပတ် ပြည့်စုံကြသည်။</p> <p>ဂေါတမရသေ့ အိုလာချိန်၌ ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူ၍ ရဟန်းတသိန်းခြံရံလျက် ဟံသာဝတီမြို့၌ သီတင်းသုံးစဉ် ယင်းရသေ့ပရိသတ်များကို ဉာဏ်၌ ထင်လာသဖြင့် မထင်မရှား ဘုရားရှင်တစ်ပါးတည်း ဂေါတမရသေ့ထံ ကြွသွားသည်။</p> <p><b>ဗေဒင်လက္ခဏာ၏ ဂုဏ်ကျေးဇူး</b>။ ။ တပည့်များ သစ်သီးရှာသွား၍ ဂေါတမရသေ့ တစ်ပါးတည်းရှိစဉ် ကျောင်းတံခါး၌ ရပ်လာသော ဘုရားရှင်ကို ဂေါတမရသေ့သည် (ဘုရားရှင်ပွင့်နေပြီဖြစ်ကြောင်း မသိသော်လည်း) အဝေးက မြင်စဉ်ပင်— “ခန္ဓာကိုယ် အနေအထားလက္ခဏာများကို ကြည့်၍ လူ့ဘဝဆိုလျှင် စကြာမင်း၊ ရဟန်းဖြစ်လျှင် ဘုရားမြတ်စွာဧကန်သာ ဤယောကျ်ားဖြစ်ရမည်” ဟုသိ၍ မြင်မြင်ချင်း ရှိခိုး၍ “ဤနေရာ ကြွတော်မူပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၍ နေရာခင်းပေးသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ဂေါတမရသေ့အား တရားဟောနေချိန် ရသေ့များပြန်လာကြရာ နိမ့်သောနေရာ၌ သူတို့ဆရာ ဂေါတမ နေပုံကိုမြင်၍ “ငါတို့ဆရာထက်မြတ်သူ လောကမှာ မရှိ၊ ငါတို့အထက်ရှိနေရာ မြတ်သောနေရာ၌ တစ်ပါးပုဂ္ဂိုလ်ကို တွေ့နေရသည်၊ သူမြတ်စင်စစ် ဤယောကျ်ားဖြစ်မှာပဲ” ဆိုကာ ခြင်းတောင်းများ ယူလာကြသည်။</p> <h3>ဂေါတမရသေ့၏ ဂါရဝ နိဝါတမင်္ဂလာ</h3> <p>ဂေါတမရသေ့သည် ဘုရားရှေ့မှာ တပည့်တွေက သူ့ကိုရှိခိုးမှာ ကြောက်ပြီး အဝေးကပင်— “တပည့်တို့၊ ငါ့ကို မရှိခိုးကြနှင့်၊ တလောကလုံးမှာ အမြတ်ဆုံးပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ပြီး အားလုံးရှိခိုးထိုက်တဲ့ယောကျ်ား ဤနေရာမှာ ထိုင်နေသည်၊ ထိုယောကျ်ားကို ရှိခိုးကြ” ဟု ကြိုတင်မိန့်ကြားနေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-72 <hr> ရသေ့အားလုံး ဘုရားရှိခိုးပြီး သစ်သီးဆွမ်း ကပ်ကြသည်၊ ဘုရားရှင်သည် ဆွမ်းကိစ္စပြီးစီးသော် “အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူသည် ရဟန်းတသိန်းပင့်၍ လာကြစေ” ဟု ကြံတော်သဖြင့် သံဃာများ ကြွလာကြသည်။</p> <p>ဂေါတမရသေ့သည် တပည့်များအား ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများအတွက် ပန်းနေရာများ စီစဉ်စေသည်၊ ဘုရားရှင်အား ဂေါတမရသေ့ ထီးမိုးပူဇော်စဉ် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ သမာပတ်ဝင်စားကြသည်၊ နိရောဓမှ ထလတ်သော် ဓမ္မကထိကဧတဒဂ်ရ ရဟန်းအား ပန်းအနုမောဒနာတရား ဟောကြားစေသည်။</p> <h3>ဆရာချန်၍ ကျန်တပည့်များ နိဗ္ဗာန်သွားကြ</h3> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ဟောကြားပြီး အဆုံး၌ ဂေါတမရသေ့မှတစ်ပါး ၁၈၀၀၀ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြ၏၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းဖြစ်ကြ၍ ဂေါတမရသေ့ကမူ ဓမ္မကထိကဧတဒဂ်ဆုကို တောင်းရာ (ဉာဏ်တော်ဖြင့်ကြည့်ပြီး ဗျာဒိတ် ပေးတော်မူလိုက်သည်)။</p> <p>ဂေါတမရသေ့သည် အသက်ထက်ဆုံး ဘုရားရှင်ကို လုပ်ကျွေး၍ ကောင်းမှုပြု လူနတ်တို့၌ဖြစ်ကာ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်မြို့နယ် ဒေါဏဝတ္ထုပုဏ္ဏားရွာ ပုဏ္ဏားသဌေး ပုဏ္ဏလုလင်ဖြစ်လာသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရား ရာဇဂြိုဟ်သီတင်းသုံးစဉ် အရှင်ကောဏ္ဍညထေရ် ကပိလဝတ်ကြွ၍ တူပုဏ္ဏကို ရဟန်းပြုပေးပြီး နောက်တစ်နေ့ ဘုရားထံ ပြန်လာကာ ဆဒ္ဒန်အိုင်နေဖို့ခွင့်ပန်သွားသည်။ အရှင်ပုဏ္ဏကား ဦးရီးတော်အရှင်ကောဏ္ဍည နှင့်အတူ ဘုရားထံ မလိုက်ဘဲ “ရဟန်းကိစ္စပြီးမှ ဘုရားထံသွားမည်” ဟု ကြံ၍ ကပိလဝတ်မှာပင် နေခဲ့သည်။ ဆက်လက်အားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သည်။ သူ့ထံရဟန်းပြုကြသူ တပည့် ၅၀၀ လည်း အရှင်ပုဏ္ဏ၏ ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါး ဩဝါဒ၌ တည်ပြီး ရဟန္တာချည်းပင် ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>အရှင်ပုဏ္ဏ၏ တွေးခေါ်မြော်မြင် ဆောင်ရွက်စဉ်</h3> <p>တပည့် ၅၀၀ က “ဘုရားဖူးချိန်ကျပါပြီ” ဟု ဆရာပုဏ္ဏအား လျှောက်ရာ အရှင်ပုဏ္ဏက— “ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါး ငါရသည်ကို ဘုရားရှင် သိသည်၊ ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါးကို မလွှတ်ဘဲ အမြဲငါတရားဟောသည်၊ ငါသွားလျှင် အားလုံးသံဃာ ခြံရံလိုက်ပါလိမ့်မည်၊ ပရိသတ်နှင့်သွား ဘုရားမဖူးသင့်၊ သူတို့ ရှေးဦးသွားဖူးကြပါစေ” ဟု ကြံကာ ရှေ့က သွားနှင့်ပြီး ဖူးမြင်ရှိခိုးဖို့ မှာကြားလိုက်သည်။</p> <p>ရဟန်းတော် ၅၀၀ ရာဇဂြိုဟ် ဘုရားထံတော် ရောက်၍ ပဋိသန္တာရပြုပြီး ကထာဝတ္ထု ၁၀-ပါး ရသောရဟန်းကို မေးရာ ရှင်ပုဏ္ဏဟု ဖြေရာတွင် ထိုစကား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ကြား၍ အရှင်ပုဏ္ဏအား တွေ့မြင်လိုတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-73 <hr> အရှင်ပုဏ္ဏ ဘုရားရှင်ထံတော်ကြွ၊ ဖူးမြင်၊ တရားနာပြီး အန္ဓတောသို့ကြွ၍ သစ်ပင်ရင်း၌ နေ့သန့်စင်သည်၊ ထိုအခိုက် ရှင်သာရိပုတ္တရာရောက်လာပြီး ဝိသုဒ္ဓိ ၇-ပါး အစဉ်ကိုမေးရာ အရှင်ပုဏ္ဏက ဖြေကြားသည်၊ အချင်းချင်း ဝမ်းမြောက်ကြ၏၊ နောက်ပိုင်းတွင် ဘုရားရှင်က ဓမ္မကထိကဧတဒဂ် ပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀။ အကျဉ်းအားဖြင့် ဟောအပ်သော တရားတော်၏အနက်ကို အကျယ်အားဖြင့် ဝေဖန်တတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာကစ္စာနသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>သဒ္ဒါအနက် ၂-ချက် ဝေဖန် အရှင့်ဉာဏ်</h3> <p>ဘုရားရှင်၏ အကျဉ်းစကားကို အချို့က အနက်နှင့် စပ်၍သာ ဖြည့်စွမ်းနိုင်ပြီး အချို့ကား သဒ္ဒါနှင့်စပ်၍သာ ဖြည့်စွမ်းနိုင်သည်၊ အရှင်မြတ်ကား ၂-ပါးလုံးနှင့်စပ်ပြီး ဖြည့်စွမ်းနိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့် ယင်းဧတဒဂ်ရသည်၊ အရှင်မြတ်၏ ရှေးဆုတောင်းကလည်း ဤအတိုင်းပင်တည်း။</p> <h3>လှပ ချော ချင် ဒါနပင်တည်း</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် သူကြွယ်ဖြစ်ကာ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတစ်ပါးကို အားကျပြီး ၇-ရက်လှူ၊ ဤဆုယူသည် ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီမြို့သားဖြစ်၍ ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံလတ်သော် စေတီတော်၌ တသိန်းတန် ရွှေအုတ်ပူဇော်ပြီး “ဖြစ်လေရာရာ၌ တပည့်တော် အဆင်း ရွှေလိုဝင်းပါစေ” ဟု ဆုတောင်းခဲ့သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဥဇ္ဇေနီမြို့ ပုရောဟိတ်သား ဖြစ်လာသည်၊ ရွှေအဆင်းရှိ၍ ကဉ္စနလုလင် အနွယ်အားဖြင့် ကစ္စာန တွင်သည်၊ ဗေဒင်တတ်၍ အဖရာထူး ပုရောဟိတ်ရာထူး ရပါ၏၊ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်းက အမတ်များကို ဘုရားပင့်ခိုင်းရာ စွမ်းနိုင်သူမရှိ၍ ကစ္စာနပုရောဟိတ်ပုဏ္ဏားကိုပင် တာဝန်ပေးရာ ရဟန်းပြုခွင့်တောင်းသဖြင့် “ဘာပဲလုပ်လုပ် ဘုရားရှင်ကိုသာ ပင့်ခဲ့” ဟု မင်းက မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>သင့် မသင့်ဆင်ခြင်-မြတ်ဘုရား ဉာဏ်တော်ရှင်</h3> <p>ကစ္စာနပုရောဟိတ်သည် “ဘုရားထံသွားရာ ပရိသတ်နှင့် အလုပ်မဖြစ်” ဟုကြံပြီး မိမိအပါအဝင် ၈-ဦးသာ သွားကြသည်။ ဘုရားတရား နာကြရ၍ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာဖြစ်၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အရှင်ကစ္စာနသည် ကာဠုဒါယီထေရ်ကဲ့သို့ပင် ဘုရားရှင် ဥဇ္ဇေနီမြို့ ကြွဖို့ ခရီးကြွခြင်းဘွဲ့ ဂုဏ်ကျေးဇူး ချီးကျူးလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင် သိတော်မူသော်လည်း ဘုရားရှင်တို့မည်သည် အကြောင်းတစ်ခုခုကြောင့် မသင့်သောနေရာကို မကြွသည်သာဖြစ်သောကြောင့် “ရဟန်း၊ သင်သာသွားပါ၊ သင်သွားလျင်လည်း မင်းကြည်ညိုပါလိမ့်မည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-74 </p><hr> <h3>ပစ္စည်းမဲ့သော်လည်း သဒ္ဓါမမွဲလျှင် ဖုန်းကံရှင်ဖြစ်နိုင်သည်</h3> <p>အရှင်ကစ္စာနအပါ ရဟန္တာ ၈-ပါးသည် ဥဇ္ဇေနီမြို့ ပြန်ကြွလာရာ လမ်းခွတ်လတ် တေလပနာဠိနိဂုံး၌ ဆွမ်းခံတော်မူသည်၊ ထိုနိဂုံး၌ သဌေးသမီး ၂-ယောက်ရှိရာ တစ်ယောက်မှာ ဆင်းရဲသွားသည်၊ မိဘများလည်း မရှိတော့၍ အထိန်းတော်နှင့်နေရ၏၊ လှပ၍ ဆံပင်ကောင်းလှသည်၊ တစ်ယောက်မှာ ချမ်းသာမြဲ ချမ်းသာသော်လည်း ဆံပင်မကောင်း၍ ပထမအမျိုးသမီးဆံပင်ကို တရာ တထောင် ပေးဝယ်ဖူးသည်၊ မရပါ။</p> <p>အရှင်မြတ် ၈-ပါး ဆွမ်းမရဘဲ သပိတ်ချည့် ကြွလာကြသည်ကို ပထမအမျိုးသမီး မြင်ရာ “ငါ့မှာ ဥစ္စာမရှိသော်လည်း ဆံပင်ရှိသည်။ ဆံပင်ကို သဌေးသမီး အဝယ်လွှတ်ဖူးသည်၊ ရသမျှနှင့် ရောင်းလှူရမှာပဲ” ဟု ကြံပြီး မထေရ်များကို အိမ်သို့ အထိန်းတော်စေလွှတ်ပြီး ပင့်ထားလိုက်သည်။</p> <p>ပထမအမျိုးသမီးသည် အခန်းတွင်းဝင်၍ အထိန်းတော်အား သူ့ဆံပင်ကို ဖြတ်စေပြီး “အမေ၊ ဤဆံပင်များကို သဌေးသမီးအား ပေးပြီး သူပေးသမျှ ငွေယူခဲ့ပါ၊ အရှင်တို့အား ဆွမ်းလှူရအောင်” ဟုဆိုရာ အထိန်းတော်သည် သူမပြောတိုင်း မျက်ရည်သုတ်ပြီး ဆံပင်ယူသွားရောင်းသည်။</p> <h3>ဆံပင်ကိုဖြတ် ၈-ကျပ်နှင့်ရောင်း မင်းကတော်လောင်း</h3> <p>ရောင်းကုန်မည်သည် တန်ဖိုးရှိသော်လည်း ရောင်းချင်လွန်းလျှင် တန်ဖိုးလျှော့သည်သာဖြစ်ရာ ပေးသမျှ ၈-ကျပ်ကိုပင် အထိန်းတော် ယူလာရသည်၊ ပထမသဌေးသမီးသည် တစ်ပါး ၁-ကျပ်တန်ထား၍ အရှင်မြတ်များအား ဆက်ကပ်စေသည်။</p> <p>အခန်းတွင်း၌နေသော သဌေးသမီး၏ ဥပနိဿယကို မြင်၍ အရှင်ကစ္စာနက ခေါ်ခိုင်းရာ မထေရ်တို့၌ ရိုသေသဖြင့် တခွန်းခေါ်ရုံဖြင့် ရောက်လာရှိခိုး၊ သဒ္ဓါတိုးတော့သည်၊ လယ်ယာမြေကောင်း၌ တည်သောဆွမ်းသည် ချက်ချင်းမနှေး အကျိုးပေးရကား ရှိခိုးလိုက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ဆံပင်များ ပကတိအတိုင်း တည်ရှိကုန်တော့သည်၊ မထေရ်များ ယင်းဆွမ်းကို အလှူခံပြီး သဌေးသမီးမျက်မြင်ပင် ကောင်းကင်ပျံတက် ကဉ္စနတောဥယျာဉ်၌ ဆင်းကြသည်။ ဥယျာဉ်မှူးလျှောက်တင်ချက်အရ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်း ရောက်လာ ရှိခိုးပြီး ဘုရားရှင်ကိုမေးလျှောက်ရာ ဘုရားကိုယ်စား မိမိကို လွှတ်ကြောင်းနှင့်တကွ ဆွမ်းဆိုင်ရာမေးမှုနှင့်စပ်၍ သဌေးသမီး၏ စေတနာကို မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>စေတနာမှန်၍ အကျိုးပေးသန်သည်</h3> <p>မင်းသည် မထေရ်များအတွက် နေရာစီစဉ် ပင့်ဖိတ်ပြီး နန်းတော်ပြန်ကာ သဌေးသမီးကို ခေါ်စေပြီး မိဖုရားကြီးအရာ ထားလိုက်၏၊ မထေရ်များအားလည်း အထူးပူဇော်သည်၊ မထေရ်ထံ၌ လူများ ရဟန်းပြုကြရာ တမြို့လုံး သင်္ကန်းရောင် ထိန်ဝင်းတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-75 <hr> မိဖုရားသည်လည်း သားတယောက်ဖွားမြောက်ရာ ဂေါပါလမင်းသားဟု အမည်မှည့်သဖြင့် မိခင်သည်လည်း ဂေါပါလမိခင်ဟုတွင်ကာ အရှင်မြတ်တို့ကို ကြည်ညိုလှသဖြင့် မင်းကြီးခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ကဉ္စနတောဥယျာဉ်၌ ကျောင်းဆောက်လှူသည်။</p> <p>အရှင်ကဉ္စနသည် ဥဇ္ဇေနီတမြို့လုံးကို ကြည်ညိုစေပြီး ဘုရားထံပြန်ရောက်၍ ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဓုပိဏ္ဍိကသုတ္တန်၊ ကစ္စာနပေယျာလ၊ ပါရာယနသုတ္တန်၊ ဤ ၃-သုတ်ကို အတ္ထုပ္ပတ်ပြု၍ ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၂။ ဒုတိယဝဂ်</h3> <p>၁။ စိတ်ပြင်ပြီးသောကိုယ်ကို ဖန်ဆင်းတတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် စူဠပန္ထကသည် အမြတ်ဆုံး။<br> ၂။ ရူပါဝစရဈာန်အရာ၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာသူ ရဟန်းတို့တွင် စူဠပန္ထကသည် အမြတ်ဆုံး။<br> ၃။ အရူပါဝစရဈာန်အရာ၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာသူ ရဟန်းတို့တွင် မဟာပန္ထကသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>အောင်မြင်ထူးခြား ဖန်ဆင်းမှုများ</h3> <p>အခြားရဟန်းများသည် ၄-၅ ပါးကိုသာ ဖန်ဆင်းနိုင်သည် အများမဖန်ဆင်းနိုင်၊ ပုံတူတစ်မျိုးသာထား၍ အလုပ်လုပ်ပုံတစ်မျိုးသာ ဖန်ဆင်းနိုင်သည်၊ စူဠပန္ထကကား ဆင်ခြင်မှုတစ်ခုဖြင့် ရဟန်းတထောင် ဖန်ဆင်းနိုင်သည်၊ ရဟန်း ၂-ပါးသော်မှ တစ်ပါးနှင့်တစ်ပါးမတူ၊ အလုပ်အကိုင်တစ်မျိုးစီ ဆောင်ရွက်နေသည်တို့ကို ဖန်ဆင်းနိုင်၍ ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>လမ်းမှာဖွားမြင် ညီနောင်အရှင်</h3> <p>လမ်းမှာဖွားမြင်၍ ပန္ထက အမည်ရသော ညီနောင် ၂-ဦး၊ အစ်ကိုသည် မဟာပန္ထက၊ ညီသည် စူဠပန္ထက။ ဤညီနောင် ၂-ဦးအား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သူကြွယ်ညီနောင်ဖြစ်ကာ ဧတဒဂ်ရ အရှင်မြတ်တစ်ပါးကို အားကျ၍ မဟာဒါနပြုကာ ညီက ဧတဒဂ်နှစ်ခု၊ အစ်ကိုက တစ်ခု တောင်းခဲ့သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသောအခါလည်း စေတီတော်ကို ရွှေဖြင့်ပူဇော်ကြသည်၊ ကမ္ဘာတသိန်းလွန်ပြီးအထိ မဟာပန္ထကအတွက် သီးခြားကုသိုလ် မတွေ့ရသော်လည်း စူဠပန္ထကကား ကဿပဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြု၍ အနှစ် ၂-သောင်း ဩဒါတကသိုဏ်းပွားများခဲ့သည်၊ ငါတို့ဘုရားပွင့်၍ ရာဇဂြိုဟ် ဝေဠုဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဤအရှင် ၂-ပါး ရဟန်းဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-76 </p><hr> <h3>ဘဝဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ်မှာ အံ့ဖွယ်ရာ</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဓနသေဋ္ဌိသဌေးသမီးသည် အိမ်မှာ အလုပ်သမားနှင့် ရင်းနှီးသဖြင့် မိဘများကြောက်ပြီး အရပ်တပါး ထွက်သွားကြသည်၊ ပထမသားဦးဖွားခါနီး၍ မိဘထံပြန်ဖို့ လင်ကိုပူဆာသော်လည်း မရ၊ မပြန်ဝံ့ကြောင်း သိပြီး သဌေးသမီး ပြန်လာရာ လမ်းမှာပင် သားဖွားသည်၊ ထိုအချိန် လင်ယောကျ်ားမှီလာပြီး “သားဖွားဖို့ မိဘအိမ်ပြန်တာကိစ္စပြီးမှပဲ မသွားပါနှင့်တော့ ပြန်ကြပါစို့” ပြောပြီး စိတ်တူကိုယ်မျှ ပြန်လာကြသည်။</p> <p>ဒုတိယသားဖွားခါနီးအချိန်၌လည်း မိဘထံပြန်၊ လမ်းမှာပင် ဖွားမြင်ကိစ္စပြီး၍ နောက်ကြောင်းပြန်ကြသည်၊ မဟာပန္ထကသည် “ဘကြီး ဘထွေး အဘိုး အဘွား” ဟု အခြားကလေးများ ပြောဆိုသံကိုကြား၍ မိခင်အား မေးရာ ရာဇဂြိုဟ်မြို့၌ ဓနသေဋ္ဌိသဌေး အဘိုးနှင့် ဆွေမျိုးများ ရှိကြောင်းကိုသာ ပြောသည်၊ ရာဇဂြိုဟ်မြို့သို့ မိမိမသွားရခြင်း အကြောင်းကိုကား ဖုံးထားသည်။</p> <h3>တကြောင်းမထောက် တကြောင်းထောက်ပြန် သွေးသားမှန်က ချစ်ကြင်ရ၏</h3> <p>သားများက အဖန်ဖန်မေးသဖြင့် အဘိုးအိမ်ပို့ရန် လင်မယား ၂-ဦး တိုင်ပင်ကာ ကလေးများခေါ်၍ ရာဇဂြိုဟ်မြို့နား ဇရပ်တခု၌နေပြီး သမီးသည် မြေး ၂-ယောက်ခေါ်လာကြောင်း မိဘများက သတင်းပို့သည်။ မိဘများက “သံသရာမှာ သားသမီးမတော်ဖူးသူ မရှိ၊ ဤလင်မယား ငါတို့ကို အရှက်ပွားစေသည်၊ ငါတို့ မမြင်လို၊ ဤမျှသော ဥစ္စာယူ၊ တော်ရာသွားအသက်မွေးကြ၊ မြေး ၂-ယောက်ကိုတော့ ဤအိမ်လိုက်ခိုင်း” သဖြင့် မြေး ၂-ဦး အဘိုးအိမ်မှာ နေကြရသည်။</p> <p>ညီက ငယ်သေးသဖြင့် အစ်ကိုသာ အဘိုးနှင့်အတူ ဘုရားထံသွား အမြဲတရားနာရ၍ ရှင်ပြုလိုရကား အဘိုးထံ ခွင့်တောင်းရာ “တလောကလုံး ရှင်ပြုသည်ထက် ငါ့မြေး ရှင်ပြုတာ အဘိုးအတွက် အကောင်းဆုံးပါပဲ” ဟု ပြောဆို ခွင့်ပေးပြီး ရှင်ပြု၊ အသက်ပြည့်သော် ရဟန်းပြုသည်၊ ပိဋက ၃-ပုံ သင်ယူပြီး တရားအားထုတ်ရာ အရူပဈာန် ၄-ပါးအထိရ၊ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p><b>ဝိပါက်ကြမ္မာ မလွတ်သာရှင့်</b>။ ။ ညီငယ်အား ဤချမ်းသာမျိုး ပေးလိုသဖြင့် အဘိုးထံ ခွင့်တောင်းပြီး ရှင်ပြုပေးသည်၊ ညီငယ်သည်နောင် တော်ထံ၌ “ပဒုမံ ယထာ-မမဃာ ဝါသာ” ကို ၄-လ သင်သော်လည်း မတတ်သဖြင့် “သာသနာနှင့်မတော်” ပြောပြီးနှင်ရ၊ ကျောင်းတိုက်အစွန် သွားငိုနေတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-77 <hr> ထိုအချိန် ရာဇဂြိုဟ်ဆရာဇီဝက၏ သရက်ဥယျာဉ်၌ ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးရာ သံဃာ ၅၀၀ အား ဇီဝကက ဆွမ်းစားပင့်သည်၊ နောင်တော် မဟာပန္ထကသည် ဆွမ်းညွှန်းတာဝန်ရှိသည့်အလျောက် ညီ စူဠပန္ထကကို ချန်ထားလိုက်သည်၊ စူဠပန္ထက အလွန်စိတ်ဆင်းရဲနေသည်ကို ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့်— “သင့်နောင်တော်မှာ သူတပါးအလို သိနိုင်သော ဉာဏ်မရှိ၊ သင်ကား ငါဘုရားကိုယ်တိုင် ဆုံးမထိုက်သူဖြစ်သည်” ဟု အားပေးမိန့်ကြားပြီး “ရဇောဟရဏံ ရဇောဟရဏံ” ဟု ဆုပ်နယ်ပွားများဖို့ စင်ကြယ်သော အဝတ်ပိုင်းကို တန်ခိုးဖြင့် ဖန်ဆင်းပေးလိုက်သည်။</p> <p>ဆုပ်နယ်ယင်း ညစ်သွားပုံ၊ ထမင်းအိုးလက်နှီးပမာ ဖြစ်လာပုံကိုမြင်၍ ဉာဏ်ရင့်လာသောအခါ ဖြစ်ပျက်တင်ပြီး “ဖြူစင်သော အဝတ်ပိုင်းသည် ခန္ဓာကိုယ်ကိုမှီ၍ ညစ်နွမ်းရသလို ဤစိတ်လည်း အလားတူပင်” ဆင်ခြင်ပွားများသဖြင့် ရသော ရူပဈာန် ၄-ပါးကို အခြေခံပြုကာ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ် ရတော့သည်၊ အရဟတ္တမဂ်ဖြင့်ပင် ပိဋက ၃-ပုံကို လည်းကောင်း၊ အဘိညာဉ် ၆-ပါးကို လည်းကောင်း ရတော်မူ၏၊ တယောက်က အများ၊ အများက တယောက် ဖြစ်အောင်လည်း ဖန်ဆင်းနိုင်သည်။</p> <h3>စူဠက တထောင် မတူအောင်ဖန်ဆင်း</h3> <p>နောက်နေ့ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ ၄၉၉-ပါး ဆရာဇီဝကအိမ်ရောက်၍ ယာဂုကပ်ရာ “ကျောင်းမှာ ရဟန်းတပါး ကျန်သေးသည်” မိန့်ပြီး ဘုရားရှင်က သပိတ်ကို လက်ဖြင့် ပိတ်ထားလိုက်သည်၊ ဆရာဇီဝက ခိုင်းသဖြင့် ကျောင်းသွားပင့်ရာ အပင့်မလာမီ တစ်ပါးနှင့်တစ်ပါးမတူ၊ နေထိုင်လုပ်ကိုင်ပုံလည်း မတူသော သံဃာ ၁၀၀၀ ကို စူဠပန္ထကက ဖန်ဆင်းထားသဖြင့် အပင့်ရခက်နေရကား ဇီဝကထံ ပြန်သွားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်အမိန့်အရ “စူဠပန္ထကဆိုတာ မည်သူပါလဲ” ဟု မေးလျှောက်၍ ပင့်ပြန်ရာ သံဃာ ၁၀၀၀ လုံးက “ငါ စူဠပန္ထကပဲ” ဟု မိန့်ကြပြန်သဖြင့် ပြန်သွားရပြန်သည်၊ အရိယာဖြစ်ပြီးသော ဆရာဇီဝကသည် “တန်ခိုးရှင် ရဟန်းများ” ဟု သိပြီး “ပထမဆုံး ဖြေသောရဟန်းကိုသာ ဘုရားရှင်ခေါ်တယ်ဟု လျှောက်ပြီး သင်္ကန်းစွန်းကိုင်လိုက်” ဟု မှာကြားပင့်စေမှ ၁၀၀၀ ပျောက်ပြီး တပါးတည်းပင် ရလာ၊ ဘုရားရှင်လည်း ယာဂု အလှူခံသည်။</p> <h3>လူနတ်များ အားထားရာသခင် ဘုရားရှင်</h3> <p> “၄-လ တဂါထာမရနိုင်သူကို တန်ခိုးရှင်ဖြစ်အောင် ပြုတော်မူသော ဘုရားရှင်တို့မည်သည် အလွန်လျှင် ဂုဏ်ကြီးတော်မူပါပေသည်” ဟု သံဃာတော်များ ပြောစကားနှင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-78 <hr> စပ်၍ “ငါဘုရား အဆုံးအမအတိုင်း အားထုတ်၍ လောကုတ္တရာအမွေရခြင်းသည် အံ့ဖွယ်မဟုတ်၊ ရှေးက ငါဘုရား ဉာဏ်မရင့်ကျက်သေးမီ ငါ့ဩဝါဒအတိုင်း လုပ်၍ ဤစူဠပန္ထကသည် လောကအမွေကို ရဖူးပြီ” ဟု ကြွက်သေတခု အရင်းပြုဇာတ်တော်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>စူဠသေဋ္ဌိ ဇာတ်တော်</h3> <p>ဗာရာဏသီမြို့ နိမိတ်ဖတ်ပညာရှင် စူဠသေဋ္ဌိသဌေးသည် ဗြဟ္မဒတ်မင်းထံ အခစားသွားစဉ် လမ်း၌ ကြွက်သေကိုတွေ့၍ နက္ခတ်ကြည့်ပြီး “ဉာဏ်ရှိသူသည် ဤကြွက်သေကို အရင်းပြု၍ ချမ်းသာနိုင်သည်” ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <h3>နက္ခတ်ဗေဒင် ဉာဏ်ပင်မိန့်ကြား ကောင်းကျိုးများ</h3> <p>ထိုစကား သူဆင်းရဲတဦးကြား၍ “သဌေးကြီးပြောတာဖြစ်မည်” ဟု ကြံပြီး ကြွက်သေကို ကြောင်စားဖို့ ဈေးသွားရောင်းရာ တကကဏိ(ကသပြာ၏ ၁/၄) ရခဲ့သည်။ ယင်းဖြင့် ထန်းလျက်ဝယ်ပြီး ရေအိုးတလုံးပါယူကာ တောမှလာသော ပန်းသည်များကို ထန်းလျက်ကျွေး ရေတိုက်သည်။</p> <p>တဆုပ်စီပေးခဲ့သော ပန်းသည်များ၏ ပန်းတို့ကိုရောင်းကာ ထန်းလျက်ဝယ်ပြီး ပန်းခြံသွားပြန်ရာ တဝက်သာခူးပြီးသော ပန်းခင်းတို့ကို ရသဖြင့် မကြာမီ ငွေ ၈-ကျပ် ထုပ်နိုင်တော့သည်။</p> <p>လေမုန်တိုင်းထန်သောတနေ့ ဥယျာဉ်ဟောင်းသွား၍ ထင်းများစုပြီး အိုးဖိုသို့သွားရောင်း ၁၆-ကျပ် ရပြန်သဖြင့် ၂၄-ကျပ် လုပ်နိုင်သောအခါ မြို့တံခါးနှင့် မလှမ်းမကမ်းနေရာ၌ ရေအိုးစင်ထား၍ မြက်ထမ်းသမား ၅၀၀ အား ရေတိုက်ပြန်၏၊ ကုန်းလမ်း ရေလမ်း အလုပ်သမားများနှင့်လည်း မိတ်ဖွဲ့ထားလိုက်သည်။</p> <h3>လောကအကြောင်း ပေါင်းသင်းကောင်းမှ ကြီးပွားရ၏</h3> <p> “မနက်ဖြန်ဤမြို့သို့ မြင်း ၅၀၀ နှင့် မြင်းကုန်သည်လာလိမ့်မည်” ဟု ကုန်းလမ်းအလုပ်သမားများက သတင်းပို့ရာ မြက်ထမ်းသမားများထံမှ မြက်ထုံး ၅၀၀ တောင်းပြီး ၁၀၀၀ ဖြစ်အောင် ပွားကာ ရောက်လာသော မြင်းကုန်သည်အား ရောင်းသဖြင့် ငွေ ၁၀၀၀ ကျပ် ရတော့သည်။</p> <p>၂-ရက် ၃-ရက်ကြာသော် ဆိပ်ကမ်းအလုပ်သမားက “သင်္ဘောဆိပ်မှာ သင်္ဘောကြီးဆိုက်ပြီ” ဟု လာပြောရာ ကိရိယာတန်ဆာစုံလင်သော ရထားတစီးကို ၈-ကျပ်ဖြင့် ငှားပြီး သင်္ဘောဆိပ်သို့သွား၍ လက်စွပ်တကွင်း သင်္ဘောသူကြီးအား စရန်ပေးကာ</p> <p>စာမျက်နှာ-79 <hr> မနီးမဝေးနေရာ၌ ကန့်လန့်ကာကာ၍ အခန့်စားနေလိုက်သည်။ “အပြင် ကုန်သည်များလာလျှင် ၃-ခုမြောက် ဆင့်ကြားသတင်းစကားဖြင့် လာပြောကြ” ဟု သူ့လူများကို မှာထား၏။</p> <p>သင်္ဘောဆိုက်ပြီကြား၍ ဗာရာဏသီမှ ကုန်သည် ၁၀၀ ကုန်ဝယ်လာကြရာ “သင်တို့ ကုန်ရမှာမဟုတ်၊ ဤမည်သောနေရာ၌ ကုန်သည်ကြီးက အားလုံးစရန်ပေးပြီးပြီ” ဟု သူ့လူများက ပြောလိုက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ကုန်သည် ၁၀၀ က ၁၀၀၀ိ စီ သင်္ဘော၌ အစုရှင်အဖြစ်ပေးရာ တသိန်းရပြီး နောက်ထပ် ၁၀၀၀ိ စီ (တို့ပညာရှိငယ်ကို အစုရှင်အဖြစ်မှ ထွက်စေပြီး) အမြတ်အစွန်းပေးပြန်ရာ တသိန်း၊ စုစုပေါင်း ၂-သိန်း ကြွယ်ဝသွားတော့သည်။</p> <h3>ဥစ္စာရှာရာ ဉာဏ်ကူပါက ဥစ္စာအပြင် ကြင်ရာလည်းဝင်</h3> <p>အသပြာ ၂-သိန်းယူလာသောသူငယ်ကို စူဠသေဋ္ဌိသဌေးက ဥစ္စာရပုံရနည်းကို မေးသည်၊ “အရှင်တို့ပြောဆိုသောအကြောင်းကို အခြေခံ၍ ၄-လအတွင်း ရပါသည်” စသည်ဖြင့် ပြောဆိုရာ “ဤသူငယ်ကို အပိုင်ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး အရွယ်ရောက်သော သမီးနှင့် ပေးစားလိုက်သည်။</p> <p>စူဠသေဋ္ဌိသဌေးကွယ်လွန်သော် သူငယ်သည် သဌေးအရာ ဆက်ခံရတော့သည်။ ဘုရားရှင်သည် ဝတ္ထု ၂-ခု အနုသန္ဓေစပ်၍ “အပ္ပကေနပိ မေဓာဝီ” စသောဂါထာကို ဟောတော်မူသည်၊ နောင်အခါ ညီနောင် ၂-ပါးအား ဆိုင်ရာဧတဒဂ်ရာထူးများ ချီးမြှောက်တော်မူသည်။</p> <h3>၄။ ကိလေသာ ကင်းရှင်းနေခြင်းရှိသူ ရဟန်းတို့တွင် သုဘူတိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>၅။ မြတ်သောအလှူကိုခံထိုက်သူ ရဟန်းတို့တွင် သုဘူတိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p><b>ကိလေသာကင်းရှင်းပုံ</b>။ ။ ရဟန္တာမှန်သမျှ ကိလေသာကင်းကြပြီ ဖြစ်သော်လည်း အရှင်မြတ်ကား တရားဟောမှုနှင့်စပ်၍ ကိလေသာကင်းရှင်းနေခြင်းရှိသည်ဟူသော နာမည်ကို ရသည်၊ အခြားရဟန်းများ တရားဟောလျှင် ကဲ့ရဲ့မှု ချီးမွမ်းမှု ရည်ရွယ်ပြုကာ ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန်ဟောမှု ရှိသော်လည်း အရှင်မြတ်ကား ဘုရားဟောစဉ်အတိုင်း ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်အားဖြင့်သာ ဟောတော်မူ၍ ယင်းဧတဒဂ်ရသည်။</p> <p><b>အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ထူးဖြစ်ပုံ</b>။ ။ ရဟန္တာမှန်သမျှ မြတ်သောအလှူကို ခံထိုက်သူများချည်းပင် ဖြစ်သော်လည်း အရှင်မြတ်ကား ဆွမ်းဒကာများအကျိုးများအောင် အိမ်တိုင်းအိမ်တိုင်း၌ မေတ္တာဈာန် ဝင်စားပြီးမှသာ ဆွမ်းခံ<br> <br>စာမျက်နှာ-80 <hr> ယူလေ့ရှိသည်၊ အရှင်မြတ်၏ လုံးရပ်သဏ္ဌာန်မှာ ကောင်းသောပုံသဏ္ဌာန်ရှိခြင်း (သုဘူတိ) ဟု အလွန်တင့်တယ်သဖြင့် သုဘူတိ အမည်ရသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရား မပွင့်မီ ဟံသာဝတီမြို့ ပုဏ္ဏားသူကြွယ် နန္ဒလုလင် အမည်ဖြင့် ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်ကာ ဗေဒင်၌ အနှစ်မပါပုံကို သိမြင်ပြီး အခြံအရံ ၄၄၀၀၀ ဖြင့် တောင်ခြေသွား ရသေ့ရဟန်းပြုသည်၊ အားလုံး ဈာန်အဘိညာဉ်ရကြ၏။</p> <h3>ကျွတ်ဖို့ဉာဏ်မြင် ဘုရားရှင်ကြွ ချီးမြှောက်ရ၏</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်ပွင့်လာ၍ ဟံသာဝတီမြို့၌ သီတင်းသုံးစဉ် ယင်းရသေ့တို့၏ ဥပနိဿယကိုမြင်တော်မူ၍ နန္ဒရသေ့၏သင်္ခမ်းကျောင်းသို့ ဘုရားရှင်ကြွတော်မူသည် (သစ်သီးကြီးငယ်လှူဒါန်းခြင်း၊ ပန်းနေရာခင်းခြင်း၊ သမာပတ်ဝင်စားခြင်းများ အရှင်သာရိပုတ္တရာမထေရ်ဝတ္ထုအတိုင်းပင်)။</p> <p>ဘုရားရှင်က ကိလေသာကင်းရှင်း နေထိုင်ခြင်း၊ မြတ်သောအလှူခံဖြစ်ခြင်း ဟူသော ဧတဒဂ် ၂-တန်အရထိုက်သူကို ပန်းနေရာတော်အနုမောဒနာပြုဖို့ မိန့်ကြားပြီး ကိုယ်တော်တိုင်လည်း တရားဟောတော်မူသည်၊ ဘုရားရှင်ဒေသနာအဆုံး တပည့်ရသေ့အားလုံး ရဟန္တာဖြစ်၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းလည်း ဖြစ်တော်မူကြသည်။</p> <p>နန္ဒရသေ့ကား ဧတဒဂ် ၂-တန်ရ အရှင်မြတ်ကို အားကျ၍ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရတော်မူသည်။ ကမ္ဘာတသိန်းလွန်သော် သာဝတ္ထိမြို့ သုမနသဌေးသား (အနာထပိဏ်၏ညီ) သုဘူတိ ဖြစ်လာသည်၊ အနာထပိဏ်သဌေး ဇေတဝန်ကျောင်း ရေစက်ချပွဲ၌ တရားနာရ၍ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၊ ရဟန်းပြုကာ ဒွေမာတိကာသင်ကြားပြီး မေတ္တာဈာန် အခြေခံထား၍ တရားအားထုတ်၊ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။</p> <p><b>ချီးမြှောက်ပုံ ၂-ပါး</b>။ ။ အရှင်သာရိပုတ္တရာကား နိရောဓသမာပတ်ကို ဝင်စားသော ကျေးဇူးများအားဖြင့် မိမိဟူသော အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကို သုတ်သင်စင်ကြယ်စေကာ အလှူရှင်များ အကျိုးများအောင် ချီးမြှောက်၏။ အရှင်သုဘူတိထေရ်ကား မေတ္တာဈာန်ဝင်စားသောအားဖြင့် မိမိအား နူးညံ့သောစိတ် မြတ်နိုးသောစိတ်ရှိသော အလှူရှင်ကို သုတ်သင်စင်ကြယ်စေကာ အလှူရှင်များ အကျိုးများအောင် ချီးမြှောက်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-81 <hr> ၆။ တောကျောင်းနေ ရဟန်းတို့တွင် ခဒိရဝနိယ ရေဝတသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ဧတဒဂ်ရပုံ</h3> <p>တောကျောင်းနေတိုင်း အရှင်ရေဝတကား ရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ စုန္ဒ၊ ဥပသေန ဟူသော ညီ ၂-ယောက်၊ စာလာ၊ ဥပစာလာ၊ သီသူပစာလာ ညီမ ၃-ယောက် အောက် အငယ်ဆုံး ညီထွေးဖြစ်သည်။ ရှားတော တောကျောင်းနေ၍ ခဒိရဝနိယ ရေဝတမည်သည်၊ အခြားမထေရ်များ တောကျောင်းနေရာ ယူကြရာ၌ တောနှင့်ရေ အနေအထား ဆွမ်းခံရွာများပါ မျှတလျောက်ပါတ်မှသာ ယူကြသော်လည်း အရှင်မြတ်ကား ကျောက်စရစ်တုံး၊ ကျောက်တုံး၊ ကျောက်ပြား လူမသွားအပ်သော ရှားတောအရပ်၌ပင် နေထိုင်၍ ယင်း ဧတဒဂ် ရသည်။</p> <p><b>ကုတို့သူကြီး ဆုကြီးပန်ဆင်</b>။ ။ အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ ပယာဂဆိပ်ကမ်း၌ ကုတို့သူကြီးလုပ်နေစဉ် ရဟန်းတသိန်းနှင့် ဘုရားရှင် ဆိပ်ကမ်းရောက်လာရာ အခွင့်ကောင်းရပေပြီ ယူဆပြီး လှေပေါင်းချုပ်ပေါ်တွင် မျက်နှာကြက်တပ်ဆင်ကာ အခင်းများခင်းပြီး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်အား တဘက်ကမ်း ပို့ပေးသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ဧတဒဂ်ရသော ရဟန်းတပါးကို အားကျ၍ အလှူကြီး ၇-ရက် ပြုယင်း ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>ရဟန်းမပြုရေး အသက်ကလေးငယ်ငယ် အိမ်ထောင်သွယ်</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် မဂဓတိုင်း နာလကပုဏ္ဏားရွာ သာရီပုဏ္ဏေးမ၏ သား ၃-ယောက်၊ သမီး ၃-ယောက်အောက် အငယ်ဆုံးသား ရေဝတ ဖြစ်လာသည်၊ “ကြီးလာတိုင်းသော ကလေးများကို ဘုရားရှင်၏ သားတော်ရဟန်းများ ရှင်ပြုခေါ်ဆောင်သွားကြသည်၊ သားငယ် ရေဝတကိုမူ အရွယ်ရောက်အောင် မစောင့်ဘဲ ငယ်စဉ်ကပင် အိမ်ထောင်ဖြင့် နှောင်ဖွဲ့ကြမည်” ဟု မိဘများကြံပြီး ဂုဏ်ရည်တူ မိသားစုတခုမှ သတို့သမီးငယ်ကို ဆောင်ယူခဲ့ကြ၍ ရေဝတကို အသက် ၁၂၀ ရှိ အဘွားအိုကို ရှိခိုးစေသည်၊ “သမီး၊ သမီးသည် သင်၏ ယခုအဖွားထက် အသက်ရှည်ရှည်နေရသူ ဖြစ်ပါစေ” ဟုလည်း မင်္ဂလာဆုတောင်းစကား ပြောကြသည်။</p> <h3>တင့်တယ်ရုပ်ဆင်း လှပခြင်းကား ယိုယွင်းနောက်ဆုံးပါတကား</h3> <p>ရေဝတသည် မိဘများ၏ ထိုစကားကိုကြားရသော် “ပထမအရွယ် တင့်တယ်လှပသော ဤသူငယ်မ၏ ရုပ်အဆင်းသည် ဆံဖြူ သွားကျိုး အရုပ်ဆိုးသည့် အဖွားရုပ်မျိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-82 <hr> ဖြစ်ရဦးမည် ဆိုပါကလား၊ မိဘများသဘော သိအောင်မေးမည်” ဟု ကြံပြီး “ဖေဖေ မေမေတို့ ဘာရည်ရွယ် ပြောကြပါသလဲ” ဟု မေးသည်၊ “သားမောင်၊ ဤသူငယ်မသည် သင့်အဖွားလို အိုအောင်နေရပါစေ” ဟု ငါတို့ ဆုတောင်းကြသည်ဟု ပြောသောအခါ “ဤသူငယ်မ၏ ရုပ်အဆင်းဟာ အဖွားလိုဖြစ်ဦးမည်လား” ဟု အမှန်မသိ၍ မေးပြန်ရာ “သား ဘယ့်နှယ်ပြောတာလဲ၊ ဘုန်းကံကြီးမားသူများမှ သားမောင့်အဖွားလို အိုအောင်နေကြရသည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p> “ဤသူငယ်မ၏ လှပသော ရုပ်အဆင်းဟာ အဖွားအတိုင်း အရေတွန့်ခြင်း ဆံဖြူ သွားကျိုးခြင်း ဖြစ်မည့်အတူတူ ချစ်ခင်တပ်မက်နေလို့ ဘာလုပ်တော့မှာလဲ၊ ငါ့နောင်တော်များ သွားလမ်းအတိုင်းလိုက်မှပဲ” ဟု ရေဝတသည် ကြံစည်လျက် ကစားသယောင် ရွယ်တူသူငယ်များကို “လိုက်တမ်း ပြေးတမ်း ကစားကြမည်” ဟု ခေါ်ဆောင် ထွက်သွားသည်။</p> <h3>အသက်ငယ်သော်လည်း ဉာဏ်ကြွယ်သော ရေဝတ</h3> <p> “သားရေ၊ မင်္ဂလာဆောင်ပွဲနေ့ အပြင်မထွက်ပါနှင့်” ဆိုသော်လည်း ကလေးများနှင့် ကစားသယောင် ၂-ကြိမ်မျှဆောင်ပြီး ၃-ကြိမ်မြောက်၌ မျက်နှာမူမိ ခြေဦးတည့်ရာ တအားကုန် ပြေးလတ်သော် ပံသုကူဓူတင်ဆောင် ရဟန်းတော်များနေရာ တောကျောင်းရောက်သွားပြီး ရှင်ပြုပေးဖို့ မထေရ်များအား တောင်းပန်သည်။</p> <p> “သူတော်ကောင်းကလေး၊ မည်သူ့သားရယ်လို့ ငါတို့ သင့်ကိုမသိ၊ သင်ကလည်း တန်ဆာဆင်လာသည်၊ မည်သူမျှ သင့်ကို ရှင်ပြုပေးမည် မဟုတ်” ဟု မထေရ်များက မိန့်ကြားရာ ရေဝတသည် လက်ရုံး ၂-ဘက်မြှောက်ပြီး “တပည့်တော်ကို လုနေကြပါသည်” ဟု အော်ဟစ်တော့သည်။</p> <p>ရဟန်းတော်များ ဟိုဟိုဒီဒီမှ စုလာကြပြီး “သူတော်ကောင်းကလေး၊ ဤနေရာမှာ သင့်အဝတ်တန်ဆာကို မည်သူမျှ ယူမည့်သူမရှိ၊ လုနေကြပါသည်ဆိုတာ ဘာကိုရည်၍ ဆိုပါသနည်း” ဟု မေးကြသောအခါ “အဝတ်တန်ဆာကို လုသည်ဟု မဆိုပါ၊ လူ နတ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာ ၃-တန်ကို (ရှင်ပြုပေးလျှင် ရမည့်ကိစ္စ ရှင်မပြုရ၍ မရသဖြင့်) လုယက်သည်ဟု ဆိုပါသည်၊ တပည့်တော်ကို အရှင်ဘုရားတို့ ရှင်ပြုပေးကြတာ ထားပါဦး၊ တပည့်တော်၏ နောင်တော်ကြီးကို သိကြပါရဲ့လား” ဟု မေးသည်။</p> <h3>တရားမထူးသေးလျှင် ဘုရားကို ဖူးချင်</h3> <p> “သင့်နောင်တော် ဘယ်သူလဲ” ဟု ပြန်မေးရာ “ဥပတိဿပါ၊ ယခု လူက အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဖြစ်သွားပြီဟု ဆိုကြပါတယ်ဘုရား” ဟု လျှောက်လိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-83 <hr> “ငါ့ရှင်တို့၊ ဒီအတိုင်းဖြစ်လျှင် ဤအမျိုးကောင်းသားသည် ငါတို့ညီငယ်ဖြစ်နေသည်၊ ငါတို့နောင်တော်ကြီး ရှင်သာရိပုတ္တရာက 'ငါတို့အမျိုးအားလုံး အယူမှားနေကြသည်၊ ငါတို့အမျိုးရယ်လို့ မည်သူလာလာ မဖြစ်ဖြစ်အောင် ရှင်ရဟန်း ပြုပေးလိုက်ကြ' ဟု ကြိုတင်မှာထားသည်၊ ဤသူငယ်ကား မထေရ်မြတ်သားချင်း ညီရင်းဖြစ်၍ ရှင်ပြုပေးကြပါ” ဟု ပြောဆိုကာ တစပဉ္စကကမ္မဋ္ဌာန်း ပြောပြပြီး ရှင်ပြုပေးကြ၊ အသက်ပြည့်သော် ရဟန်းပြုပေးကြ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်း အားထုတ်ခိုင်းကြသည်။</p> <p>အရှင်ရေဝတသည် အရဟတ္တဖိုလ် မရောက်သေးသမျှ ဘုရားရှင်နှင့် နောင်တော်ကို မဖူးမြော်သေးဟုကြံကာ အားထုတ်သည်၊ ပဝါရဏာပြုပြီး ထိုနေရာ၌ပင် ဆက်လက်နေထိုင်အားထုတ်ရာ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်တော်မူသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓကိုယ်တိုင် အရှင်ရေဝတကို ကြည့်သည်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက ဘုရားရှင်ကို “တပည့်တော်ညီ ရေဝတ ရဟန်းပြုတာ ပျော် မပျော် မသိပါ၊ သူ့ကို သွားကြည့်ပါရစေ” ဟု လျှောက်ထားရာ အားထုတ်ဆဲအနေကို ဘုရားရှင်မြင်တော်မူ၍ ၂-ကြိမ်ပယ်ပြီး ၃-ကြိမ်မြောက်လျှောက်မှ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ပြီကို သိတော်မူသဖြင့် “ငါဘုရားလည်း ကြွမည်၊ သံဃာအား ပြောကြား” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p> “ဘုရားရှင် ဒေသစာရီ ကြွတော်မူမည်၊ လိုက်လိုသူ လိုက်ကြ” ဟု ရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သံဃာစုစေပြီး မိန့်ကြားလိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်ကြွချီရာ၌ ကျန်နေသောရဟန်းနည်း၏၊ ဘုရားဖူးရ တရားနာရမည်ဟု အများအားဖြင့် ကြွလိုက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများအကြွ လမ်း ၂-ခု တွေ့ရသဖြင့် ကြုံရမည့်လမ်းကို ဘုရားရှင်အား မေးလျှောက်ရာ “ဘယ်လမ်း ဖြောင့်သနည်း” ဟု မေးတော်မူလိုက်သည်၊ “လမ်းဖြောင့်မှာ ယူဇနာ ၃၀ သာရှိသော်လည်း နတ်ဘီလူးများစိုးအုပ်ရာ အစာခေါင်းပါး ဘေးရန်များပါသည်၊ အများသွားနေကျ လမ်းရိုးမှာ ယူဇနာ ၆၀ ရှိ၍ ဘေးရန်ကင်းကာ အစားအစာ ပေါများပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ သံဃပရိသတ်၌ သီဝလိ ပါ မပါမေး၍ ပါကြောင်းသိသဖြင့် “သံဃာသည် လမ်းဖြောင့်ကသာ ကြွပါစေ၊ သီဝလိဘုန်းကံကို စုံစမ်းမည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>သံဃာများချမ်းသာ သီဝလိ၏ ဘုန်းတေဇ</h3> <p>လမ်းဖြောင့်ကို တက်မိပြီဆိုလျှင်ပင် နတ်ဒေဝါသည် တယူဇနာ တယူဇနာ အရပ်၌ မြို့ကြီးများဖန်ဆင်းပြီး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များနေဖို့ ကျောင်းတိုက်များ ဖန်ဆင်းထားကာ မင်းမှုထမ်းများပမာ ယာဂု ခဲဖွယ် စသည်များ ယူဆောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-84 <hr> လျက် “အရှင်သီဝလိ ဘယ်မှာပါလဲ” ဟု မေးလျှောက် လိုက်ပါကြသည်၊ အရှင်သီဝလိသည် လှူဖွယ်များယူစေပြီး ဘုရားထံသွား ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ ဘုဉ်းပေးကြသည်။</p> <p>ဤနည်းဖြင့် တနေ့ တယူဇနာ ယူဇနာ ၃၀ ခရီးကို တလဖြင့် လွန်မြောက်ကာ အရှင်ရေဝတ၏ (ကြိုတင်ပြုပြင်ထားသဖြင့် ညီညွတ်သော) ရှားတောကျောင်းသို့ ရောက်တော်မူသည်၊ အရှင်ရေဝတသည် ဘုရားရှင်ကြွလာမည်ကိုသိ၍ မိမိနေရာ၌ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ နေလောက်သော ကျောင်းများနှင့်တကွ ဘုရားရှင်အတွက် သီးသန့်ဂန္ဓကုဋီနှင့် ညဉ့်သန့်ရာ နေ့သန့်ရာ နေရာစသည်များကို တန်ခိုးဖြင့် ဖန်ဆင်းပြီး ဘုရားရှင်အား ကြိုဆိုသည်၊ နတ်များက အဖျော် ၈-မျိုးဆက်ကပ်သဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ဘုဉ်းပေးကြရ၏။</p> <h3>စိတ်ဓာတ်လွင့်ပါး အတင်းဆိုသောအရှင်များ</h3> <p>ဤနည်းဖြင့် ၁၅-ရက်မျှကြာလတ်သော် “ဘုရားရှင်သည် ငါ့အဂ္ဂသာဝကရဲ့ညီ” ဟု ဆိုကာ ဤလို နဝကမ္မများသော ရဟန်းကိုကြည့်ဖို့ ကြွလာတော်မူသည်။ “အရှင်ရေဝတ၏ ဤကျောင်းတိုက်ကြီးအနီးမှာ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်ကြီးနှင့် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတိုက် စသည်ကို ဘာလုပ်တော့မည်နည်း၊ နဝကံမှုပြုနေသော ရေဝတရဟန်းအဖို့လည်း ဘယ်မှာ ရဟန်းတရားပွားများနိုင်တော့မှာလဲ” ဟု စိတ်ဓာတ်လွင့်ပါး အချို့ရဟန်းများက အတင်းစကား ပြောကြားသည်ကို ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့် “ငါဘုရား ဤနေရာ ကြာကြာနေလျှင် ပရိသတ် များလာလိမ့်မည်၊ တောကျောင်းကိုယ်တော်များမည်သည် ဆိတ်ငြိမ်ရာလိုလားကြရကား ရေဝတအဖို့ အနေဆင်းရဲတော့မည်” ဟု ကြံကာ ရေဝတ၏ နေ့သန့်ရာနေရာသို့ ဘုရားရှင် ကြွတော်မူသည်။</p> <p> “ဆင်ကြမ်း မြင်းကြမ်း စသည်တို့၏ အသံကိုကြားလျှင် သင်ဘယ်လိုလုပ်သနည်း” ဟု ဘုရားရှင်က မေးတော်မူရာ ရှင်ရေဝတက “တော၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်ခြင်းတရားဖြစ်ပွားပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင်သည် ရေဝတထေရ်အား ဂါထာ ၅၀၀ တို့ဖြင့် တောကျောင်းနေခြင်း၏အကျိုးကို ဟောတော်မူသည်။ ဘုရားရှင်သည် နောက်နေ့ မနီးမဝေးနေရာ၌ ဆွမ်းခံတော်မူပြီး အရှင်ရေဝတကို ပြန်စေကာ အရှင်ရေဝတကို အတင်းစကားပြောကြားကြသော ရဟန်းများ၏ တောင်ဝှေး ထီးဖိနပ် အရပ်ရပ်ကျန်အောင် တန်ခိုးတော်ဖြင့် စီမံတော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ဘုန်းကံကြောင့် အမြင်မှန်ရကြသည်</h3> <p>အမေ့သမားများသည် မေ့ထားခဲ့သော ပရိက္ခရာများယူရန် လာလမ်းက ပြန်ပါသော်လည်း နေရာမမှတ်မိကြတော့ပါ၊ ပထမရက်များက တန်ဆာဆင်သောလမ်းဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-85 <hr> သွားလာကြရသော်လည်း ယခုအခါ (ရှင်ရေဝတသည် တန်ခိုးတော်ကို ရုပ်သိမ်းလိုက်သဖြင့်) လမ်းပန်းမညီညာ ထိုထိုနေရာတို့၌ မောပန်းကာ နားကြရ၊ ဒူးထောက်သွားကြရ၊ သစ်ပင် ချုံဖုတ် ခလုတ်ကံသင်း နင်းသွားကြရပြီး မိမိနေခဲ့သော နေရာရောက်မှ ထားခဲ့သော ထီး ဖိနပ် စသည်များကို တွေ့၍ မှတ်မိကြသည်။</p> <p>ထိုအခါကျမှသာလျှင် “တန်ခိုးရှင်ရဟန်း” ဟု သိကာ ကိုယ်ပရိက္ခရာကိုယ်ယူ၍ “ဘုရားရှင်အတွက် စီစဉ်အပ်သော ပူဇော်သက္ကာရမည်သည် ဤသဘောပင် ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ပြောဆိုသွားကြသည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းစိတ် တိတ်ဆိတ်နေမှ လျော်ကန်လှ</h3> <p>ရှေးဦးသွားနှင့်သော ရဟန်းများ ဝိသာခါအိမ်ရောက်လတ်သော် ဝိသာခါက “အရှင်ရေဝတ နေရာ နှစ်သက်ဖွယ် ရှိပါ၏လား” ဟု လျှောက်ရာ “နန္ဒဝန်နှင့် စိတ္တလတာ နတ်ဥယျာဉ်များပမာ နှစ်သက်ဖွယ်ရှိပါ၏” ဟု မိန့်ကြားပြီး နောက်ဆုံး ရောက်လာသည့် စိတ်ဓာတ်လွင့်ပါး အတင်းပြောကြားဖူးသော ရဟန်းများကို မေးမြန်းရာ “မမေးပါနှင့် ဒကာမကြီး၊ ပြောဖို့သော်မှ မသင့်တဲ့နေရာပါ၊ ကျောက်စရစ်တုံး ကျောက်တုံး ကျောက်ပြား လူမသွားအပ်သော ရှားတောအရပ်ကြီးဖြစ်၍ အရှင်ရေဝတ ဆင်းရဲစွာ နေရရှာပါသည်” ဟု မိန့်ကြားကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် နောက်ရဟန်းတို့၏ စကား ၂-တန်ကို အမှန်သိလို၍ ဘုရားထံ သွားလျှောက်ရာ “မွေ့လျော်ဖွယ်ရှိသည်ဖြစ်စေ၊ မရှိသည်ဖြစ်စေ အရိယာများ စိတ်မွေ့လျော်ရာနေရာသည်သာ မွေ့လျော်ဖွယ်အစစ်ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်ကြားပြီး ဂါမေ ဝါ ယဒိ ဝါ ရညေ စသော ဂါထာကို ဝိသာခါအား ဟောတော်မူသည်၊ နောက်ပိုင်းအချိန် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ ဈာန်၌မွေ့လျော်သူ ရဟန်းတို့တွင် ကင်္ခါရေဝတသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>အပ်သောအရာ၌ပင် ရှင်ရေဝတ သံသယဝင်ပုံ</h3> <p>အရှင်ရေဝတကား မြတ်စွာဘုရား ဈာန်သမာပတ် ဝင်စားတော်မူသလောက်နီးပါး ဝင်စားတော်မူ၍ ဧတဒဂ်ရသည်။ အခြားရဟန်းတော်များ ဝိနယကုက္ကုစ္ဆရှိကြသော်လည်း အရှင်ရေဝတကား အပ်စပ်သောအရာ၌ပင် ကုက္ကုစ္စ ရှိလွန်းသည်ဟု ထင်ရှားသဖြင့် ကင်္ခါရေဝတ အခေါ်ခံရသည်။</p> <p>အရှင်ရေဝတသည် သာဝတ္ထိမှ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ဘုရားရှင်နှင့်အတူ ဒေသစာရီကြွချီသော် လမ်းခရီးအကြား ထန်းလျက်ဖိုသို့ဝင်ရာ ထန်းလျက်တင်လဲခဲ၌ မာကျောအောင် မုန့်ညက်နှင့် ဖွဲထည့်သည်ကို မြင်ရကား အာမိသပါ၍ မအပ်ဟုယူဆကာ နေလွဲပြီးနောက် သူနှင့် သူ့တပည့်များ မသုံးဆောင်ကြတော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-86 <hr> ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်သိတော်မူသဖြင့် “မာကျောစိမ့်သောငှာ ထည့်သော မုန့်ညက်နှင့် ဖွဲသည် တင်လဲအရေအတွက်သို့ ရောက်သည်ဖြစ်၍ အလိုရှိတိုင်း သုံးဆောင်ဖို့ ငါဘုရား ခွင့်ပြုသည်” ဟု မိန့်တော်မူရသည်။</p> <h3>ကျက်ပြီးပဲနောက် အပင်ပေါက်လည်း အပ်သတည်း</h3> <p>အရှင်ရေဝတသည် လမ်းခရီးအကြား၌ပင် ကျင်ကြီး၌ အပင်ပေါက်သော ပဲနောက်ကိုမြင်၍ “ကျက်ပြီးသောပဲနောက်သော်မှ အပင်ပေါက်လျှင် ပဲနောက်ဟူသမျှ မအပ်” ဟု ယူဆကာ သူနှင့် သူ့တပည့်များ ပဲနောက်ကို မသုံးဆောင်ကြချေ၊ ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့် “ကျက်ပြီးပဲနောက် အပင်ပေါက်သော်လည်း အလိုရှိတိုင်း သုံးဆောင်ဖို့ ငါဘုရားခွင့်ပြုသည်” ဟု မိန့်တော်မူရသည်။</p> <p>အရှင်ရေဝတအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၍ ၇-ရက်ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သဌေးမျိုး၌ဖြစ်ကာ ဘုရားရှင်၏ တရားတော်နာရ၍ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၊ ရှင်ရဟန်းပြုပြီး တရားအားထုတ်၊ ဈာန်ရ၊ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။</p> <h3>၈။ ဝိရိယတတ်ကြွသူ ရဟန်းတို့တွင် ကောဠိဝိသဘနွယ် သောဏသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>အဓိပ္ပာယ်တမျိုးနှင့် ဝိရိယတိုးသောအရှင်</h3> <p>အစိုးရခြင်း စည်းစိမ်ဖြင့် အထွတ်အထိပ်ရောက်သော သူကြွယ်သောဏဖြစ်၍ ကောဋိဝေဿ သောဏမည်သည်ဟုလည်း အဓိပ္ပာယ်မှတ်နိုင်သေးသည်၊ အခြားအရှင်တို့၏ ဝီရိယမှာ အပိုမရှိ၊ အလိုသာရှိသော်လည်း အရှင်သောဏ၏ ဝီရိယကား ပိုနေ၍ လျှော့ခိုင်းရသဖြင့် ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <p>အရှင်သောဏအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် သဌေးသား သီရိဝဍ္ဎန အမျိုးသားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျပြီး ၇-ရက်ကုသိုလ်ပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>ကျောင်းဆောက်ဖို့ ထင်းချောင်းဆယ်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ</h3> <p>ကမ္ဘာတသိန်းအလွန် ကဿပဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံပြီး ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီမြို့သားဖြစ်ကာ အပေါင်းအသင်းများနှင့် ဂင်္ဂါမြစ်၌ ရေကစားစဉ် သစ်ရွက်မိုးကျောင်းဆောက်၍ ဝါဆိုရန်အတွက် ရေမျောလာသော တုတ်ချောင်းနှင့် နွယ်များကို ဆယ်နေသော သင်္ကန်းနွမ်းပတ်ထားသည့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တပါးကိုတွေ့၍ အကြောင်းစုံ<br> <br>စာမျက်နှာ-87 <hr> မေးမြန်းသိရှိရာ “အရှင်ဘုရား၊ ယနေ့ တရက် ဖြစ်သလိုနည်းဖြင့် ဆိုင်းငံ့တော်မူပါ၊ မနက်ဖြန် အရှင်မြတ်နေဖို့ ကျောင်းဆောက်လှူပါမည်” ဟု လျှောက်ထား ပြန်သွားသည်။</p> <p>နောက်နေ့ သီရိဝဍ္ဎနအိမ်သို့ ကြွလာသော အရှင်မြတ်အား ဆွမ်းလှူပြီး ဝါတွင်း ၃-လ ဖိတ်ကြားကာ တနေ့ချင်းပင် အရှင်မြတ်နေဖို့ ကျောင်းစင်္ကြံ၊ နေ့သန့်ရာ ညဉ့်သန့်ရာနေရာများကို အပေါင်းအသင်းများနှင့်အတူ ဆောက်လုပ် လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>စေတနာထူး၍ အကျိုးပေးထူးကြ</h3> <p>အရှင်မြတ် ကျောင်းတွင်းဝင်လျှင် အရှင်မြတ်၏ ခြေတော်မှာ ညွန်မပေအောင် မိမိ၏ အဖိုးကသိန်းတန် ကမ္ဗလာနီခြုံထည်ကို ခြေသုတ်ဖုံပြု လှူသည်၊ ကမ္ဗလာနီရောင်နှင့် အရှင်မြတ်ကိုယ်ရောင်တော် တသားတည်းကျဖူးမဝအောင်ရှိသဖြင့် “ဤကောင်းမှုကြောင့် တပည့်တော်တို့အဖို့ ဖြစ်တိုင်းသောဘဝ၌ လက်ခြေတို့၏အဆင်းသည် လယ်ခေါင်ရန်းပန်း အသွေး နီတွေးတင့်တယ်ပါစေ၊ အကြိမ် ၁၀၀ ဖတ်အပ်သော လဲဝါဂွမ်းအတွေ့ပမာ နူးညံ့ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကာဠစမ္ပာမြို့ ဥပသကာသား သောဏ ဖြစ်လာသည်၊ အမျိုးသား သန္ဓေယူချိန်မှစ၍ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာ ထောင်ပေါင်းများစွာ ရောက်လာပြီး ဖွားသောနေ့မှာလည်း တမြို့လုံး တခဲနက် မြတ်နိုးစွာ ပူဇော်လာကြသည်၊ ကိုယ်ရေအဆင်းသည် နီသော ရွှေရည်ဖျန်းထားသကဲ့သို့ဖြစ်၍ သောဏဆိုလျှင် သူ့နာမည် သူယူလာသလိုပင် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သောဏ မည်စေဟု မိဘများ မှည့်ခေါ်ကြသည်။ အထိန်းတော် ၆-ဦးထား၍ နတ်သားပမာ ချမ်းသာစွာ ကြီးပြင်းရသည်။</p> <h3>သားအစွက်စားသောက်ရေး မိဘများ စီစဉ်ပေးကြပုံ</h3> <p>မင်းပယ် ၆၀ ကျယ်သောလယ်မြေကို နွားနို့၊ နံ့သာရေ၊ ရိုးရိုးရေ ၃-မျိုးဖြင့် ယွန်းလောင်းထွန်ယက်စိုက်ပျိုးကြသည်၊ သီးနှံများ နို့ရည်ဝင်လျှင် ကျေးငှက်စသည်များ ကာကွယ်ရန်၊ ကောက်သားနူးညံ့စေရန် လယ်ကွက်ပတ်ဝန်းကျင်နှင့် အကြားအကြားတို့၌ တိုင်များစိုက်၍ ဖျာများ မိုးပြီး ကန့်လန့်ကာ ကာလျက် စောင့်ရှောက်ကြသည်။</p> <p>စပါးများမှည့်လာလျှင် စပါးကျီများကို နံ့သာ ၄-မျိုးတို့ဖြင့် လိမ်းကျံစေသည်၊ အလုပ်သမားများ လယ်ကွင်းဆင်း၍ စပါးနှံများကို အညှာမှဖြတ်ပြီး ကောက်ဆုပ်ပြု၊ ကြိုးစည်းကာ အခြောက်လှန်းကြရ၏၊ ကျီ၏ ကြမ်းပြင်၌ နံ့သာတထပ် ခင်းပြီးမှ<br> <br>စာမျက်နှာ-88 <hr> ခြောက်ပြီးစပါးနှံများ ခင်းရသည်၊ ဤနည်းဖြင့် နံ့သာတထပ်၊ စပါးနှံတထပ်ခင်းကာ ကျီပြည့်လျှင် ပိတ်၍ ၃-နှစ်လှောင်ထားသည်။</p> <p>၃-နှစ်ပြည့်၍ ကျီဖွင့်လျှင် တမြို့လုံး နံ့သာနံ့လှိုင်သွားသည်၊ ဆန်ကြိတ်လျှင် သောက်ကြူးများ ဖွဲကြမ်းနုများဝယ်ယူကြ၍ ဆန်ကွဲကိုမူ အလုပ်သမား လူရင်းများ ရကြသည်။</p> <h3>ထမင်းတထပ် တန်ဖိုးဖြတ်သော်</h3> <p>ထမင်းချက်ပုံမှာ— ရွှေချည်မျှင်ဆန်ဆေးတောင်း၌ ဆန်ထည့်ကာ အကြိမ်တရာ ရေစစ်ပြီး ရေနွေးဆူဆူ၌ တကြိမ်နှစ်ပြီး ဆယ်ရသည်၊ ရေနွေးမှ လွှတ်လျှင်ပင် ကျက်ပြီဖြစ်၍ မြတ်လေးပန်းနှင့်တူသော ဘောဇဉ်ဖြစ်လာသည်။ ထိုဘောဇဉ်ကို ရွှေခွက်၌ထည့်ပြီး ထိုရွှေခွက်ကို (ရေမပါသော ပွက်ပွက်ဆူ နို့ဃနာထမင်း အပြည့်ထည့်ထားသော) ငွေခွက်ပေါ်၌ (အေးမသွားအောင်) တင်ထားပြီး သဌေးသားအား ကျွေးမွေးကြရသည်။</p> <p>သဌေးသားသည် မျှတရုံစားပြီး နံ့သာကုံထားသောရေဖြင့် ခံတွင်းကျင်း လက် (ခြေ) ဆေးသည်၊ ခံတွင်းမွှေးကြိုင်အောင် ကွမ်း စသည်များကို ပေးဆက်ကြရ၏၊ သဌေးသားသွားသည့်နေရာတိုင်း အခင်းကောင်းများ ခင်းထားကြရသည်၊ သောဏ၏ လက်ဖဝါး ခြေဖဝါးများကား လယ်ခေါင်ရန်းပန်းပမာ နီမြန်း၍ အတွေ့ကား အကြိမ် ၁၀၀ ဖတ်ထားသော ဝါဂွမ်းပမာ နူးညံ့သည်၊ ခြေဖဝါးအပြင်၌ လက်ယာရစ်လည်၍ တည်သော ကြာချည်အဆင်းရှိသည့် မွေးညင်းကလေးများ ပေါက်နေသည်။</p> <p><b>စိတ်ဆိုးပုံမှာ သနားစရာ</b>။ ။ တယောက်ယောက်အား သဌေးသား စိတ်ဆိုးလျှင် “သင်နားလည်လိုက်စမ်းပါ၊ ငါ မြေကို နင်းပစ်လိုက်မည်” ဟု ကြိမ်းမောင်းတတ်သည်။ အရွယ်ရောက်သော် ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်တို့၌ ဥတုအလိုက် ထိုက်သလို ကချေသည်မများ ခစားစေကာ နတ်သားပမာ ချမ်းသာ ခံစားရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးက ခြေမှာပေါက်သောအမွှေးကို ကြည့်ရှုရန် ခေါ်၍သွားရပြီး ရွာသူကြီး ၈-သောင်းနှင့်အတူ ဘုရားထံပို့လိုက်ရာ တရားနာရ၍ ရှင်ရဟန်းပြုဖို့ တောင်းပန်သည်။</p> <p>မိဘများက ခွင့်ပြု မပြု မေးရာ ခွင့်မပြုကြောင်းကြား၍ ပယ်တော်မူလိုက်သည်၊ သဌေးသားသည် မိဘများထံသွားကာ ခွင့်ပြုစေပြီး ရဟန်းပြုသည်၊ ရာဇဂြိုဟ် ဆွေမျိုးသားချင်းများ၊ မိတ်သင်္ဂဟများ မြတ်နိုးရိုသေစွာ ပူဇော်လာကြ၊ အကြည်ညိုလာ<br> <br>စာမျက်နှာ-89 <hr> ကြသဖြင့် “ကမ္မဋ္ဌာန်းဘာဝနာအလုပ် လုပ်နိုင်ဖို့မလွယ်” ဟု ကြံကာ လူမလာနိုင်အောင် သိတဝန တောအုပ်ကြွကာ တရားအားထုတ်တော့သည်။</p> <h3>ချမ်းသာကို ဒုက္ခနှင့်ဝယ်မှ လွယ်လေမည်</h3> <p> “ငါ၏ကိုယ်ကား သိမ်မွေ့လှသည်၊ မဂ်ဖိုလ်ချမ်းသာကို အလွယ်နှင့်ရရန် မတတ်နိုင်ပေ၊ အပင်ပန်းခံကာ ကိုယ်ကိုမညှာဘဲ ရဟန်းတရား ပွားများသင့်သည်” ဟု အရှင်သောဏသည် ကြံစည်လျက် ရပ်ခြင်း၊ စင်္ကြံသွားခြင်း ၂-ပါးကိုသာ ဆောက်တည်၍ (လျောင်းခြင်း၊ ထိုင်ခြင်းအလျှင်းမပြုဘဲ) တရားအားထုတ်ရာ အရှင်မြတ်၏ ခြေဖဝါးများ ပေါက်ပြဲပြီး စင်္ကြံတခုလုံး သွေးခြင်းခြင်းနီသွားသည်။</p> <p>ခြေမထောက်နိုင်သဖြင့် တံတောင်ဆစ် ဒူးတို့ဖြင့် ၄-ဘက်တွားသွား၍ ဝီရိယကြီးမားစွာ အားထုတ်ပါသော်လည်း ကမ္မဋ္ဌာန်းနိမိတ် အရိပ်မျှမထင်ရကား “ဝီရိယကြီးသူ မည်သူမဆို ငါ့လိုသာ ဖြစ်ရမည်၊ ငါ့ထက်တော့ မပိုနိုင်၊ (ပို၍ အားမထုတ်နိုင်) ငါသည် ဤမျှကြိုးစားမယုတ် အားထုတ်ပါလျက် မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်ခြင်းကား ဥဂ္ဃဋိတညူ၊ ဝိပဉ္စိတညူ၊ နေယျပုဂ္ဂိုလ်မဟုတ်ဘဲ မကျွတ်ထိုက်သော ပဒပရမပုဂ္ဂိုလ်စင်စစ် ငါဖြစ်ရာသည်၊ ငါ့အား ရဟန်းဘဝ အကျိုးမရသဖြင့် လူထွက် စည်းစိမ်ခံကာ ကောင်းမှု ပြန်ပြုရမည်” ဟု အရှင်သောဏ ကြံစည်လေပြီ။</p> <h3>မလျော့မတင်း စောင်းကြိုးညင်းသို့ <p>သေနင်းပြတ်စွာ ပိန်ရရှာ</h3></p> <p>ဘုရားရှင်သိတော်မူ၍ ညနေချမ်း သံဃာများနှင့် ကြွလာပြီး သွေးခြင်းခြင်းနီသောစင်္ကြံကိုကြည့်ကာ စောင်းကြိုးဥပမာဖြင့် မထေရ်အား ဆုံးမတော်မူသည်။ ဘုရားရှင်က “ချစ်သား၊ ငါဘုရားအမေးကို သင်သဘောကျသလို ဖြေပါ၊ သင် လူ့ဘဝက စောင်းကြီးပညာ လိမ္မာခဲ့သည်မဟုတ်လော” ဟု မိန့်ရာ “လိမ္မာခဲ့ကြောင်း” လျှောက်သည်၊ အခြားပညာသင်ပေးလျှင် သားပင်ပန်းမည်စိုး၍ မိဘများက စောင်းပညာကိုသာ သင်ပေးခဲ့သည်၊ စောင်းပညာလိမ္မာသူဖြစ်၍လည်း ဘုရားရှင်က စောင်းကြိုးဥပမာဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <p> “စောင်းကြိုးတင်းလွန်းလျှင် စောင်းသံ သာ မသာ ကြာကြာအတီး ခံ မခံ” မေးတော်မူရာ စောင်းသံ မသာကြောင်း၊ ကြာကြာအတီးမခံကြောင်း ပြန်လျှောက်သည်။ ထို့အတူ စောင်းကြိုးလျော့လွန်းမှုနှင့်စပ်၍ မေးတော်မူပြန်ရာ အသံမသာ ကြာကြာအတီးမခံကြောင်းကိုပင် ပြန်လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-90 <hr> သမာဓိနှင့် ဝီရိယ ညီမှသာ ကောင်းကျိုးဖြာ<br> တတိယ ဘုရားရှင်အမေးတော်အရ “မလျော့မတင်းသော စောင်းကြိုးကိုတီးမှသာ စောင်းသံသာ၍ ကြာကြာအတီးခံပါကြောင်း” လျှောက်သည်တွင် ဘုရားရှင်က “ဤအတူပင် ဝီရိယလွန်လျှင် ဥဒ္ဓစ္စ (ပျံ့လွင့်ခြင်း) ဖြစ်၍ ဝီရိယလျော့လျှင် ကောသဇ္ဇ (ပျင်းရိခြင်း) ဖြစ်သည်၊ ဝီရိယနှင့် သမာဓိမျှအောင် အားထုတ်၊ သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး ညီမျှအောင်လုပ်ကာ ညီမျှစေပြီး သမထစသောနိမိတ်ကို ဖြစ်စေပါ” ဟု ဟောကြားတော်မူပြီး ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်ပေါ်ကျောင်းတိုက်သို့ ဘုရားရှင် ပြန်ကြွတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည်လည်း ဘုရားရှင်၏ မျက်မှောက်ဩဝါဒတော်အတိုင်း မလျော့မတင်းအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူပြီး နောင် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၉။ ချိုသာသောစကားကို ဆိုတတ်သူ ရဟန်းတို့တွင် ကုဋိကဏ္ဏအမည်ရသော သောဏသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>နားတောင်းဖိုးငွေ တကုဋေ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း ဘုရားရှင်နှင့် အတူနေကာ ဘုရားရှင်အား ချိုသာသောအသံဖြင့် တရားဟောကြားရပြီးလျှင် ဘုရားရှင်၏ ကောင်းချီးပေးခံရ၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။ သောဏကား အမည်ဖြစ်၍ ကုဋေတန် နားတန်ဆာပန်ဆင်ခဲ့ရ၍ ကုဋိကဏ္ဏ မည်ပြန်သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်က ရဟန်းတပါးအား ယင်း ဧတဒဂ်ပေးသည်ကို အားကျ၍ ၇-ရက်ကောင်းမှုပြု၊ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ နတ်ပြည်မှစုတေ၍ အဝန္တိတိုင်း ကုရုရဃရမြို့ သဌေးကတော်၏ဝမ်း၌ သန္ဓေတည်လာသည်၊ ဖွားချိန်နီးသော် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ မိဘနေအိမ် ပြန်လာသည်။</p> <h3>ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနတ်ဘီလူး</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား မိဂဒါဝုန်၌ မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃ ခု၊ ဝါဆိုဦး လပြည့်နေ့ ဓမ္မစကြာတရား ဟောတော်မူရာ စကြဝဠာတိုက်တသောင်းမှ နတ်ဗြဟ္မာများ ရောက်လာကြသည်၊ နတ်ဘီလူးဗိုလ်ချုပ်ကြီး ၂၈-ဦးတွင် တဦးအပါအဝင် သာတာဂိရနတ်ဘီလူးသည် လည်း တရားနာယူပြီး သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-91 <hr> “သူငယ်ချင်း ဟေမဝတဘီလူး၊ ဤတရား နာရ မနာရ” ကြံစည်ပြီး ပရိသတ်အတွင်းကြည့်သော် မမြင်သဖြင့် “ရတနာ ၃-ဖြာ ပွင့်ပေါ်လာသည်ကို ငါ့သူငယ်ချင်း အလျင်းမသိ၊ သွားပြီး ဘုရားဂုဏ်တော် ထုတ်ဖော်ကာ ငါရအပ်ပြီး တရားဟောကြားမည်” ဟု ကြံပြီး သူ့ပရိသတ်နှင့်အတူ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ပေါ်ကဖြတ်၍ သူငယ်ချင်းထံ သွားသည်။</p> <p>သုတ္တနိပါတ် ဟေမဝတသုတ် အဋ္ဌကထာ၌ တရားနာစဉ် ဟေမဝတကို အမှတ်ရနေ၍ သာတာဂိရ မဂ်ဖိုလ်မရ၊ သူငယ်ချင်း သွားခေါ်ပြန်လာမှ ၂-ဦးလုံး သောတာပန်တည်သည်ဟု ဆိုသည်ကား ဘာဏကပုဂ္ဂိုလ်ချင်း ဝါဒမတူ၍ မူကွဲသည်ဟု မှတ်ယူသင့်သည်။</p> <h3>ကောင်းကင်ကစကား နားကြားသော ကာဠီသဌေးကတော်</h3> <p>ဟေမဝတနတ်ဘီလူးကလည်း ယူဇနာ ၃-ထောင်ရှိ ဟိမဝန္တာတောင်လုံး အခါမဲ့ ပန်းပွင့်သည်ကိုမြင်၍ “သူငယ်ချင်း သာတာဂိရနှင့်အတူ ဟိမဝန္တာမှာ ပျော်မည်” ဟု ကြံပြီး သူ့ပရိသတ်နှင့်အတူ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ပေါ်ကဖြတ်အလာ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ကာဠီသဌေးကတော်နေအိမ် (မိဘအိမ်) အပေါ် ကောင်းကင်၌ နတ်ဘီလူး ၂-ဦးတို့ တွေ့ဆုံပြီး တဦးသတင်းတဦးပြောကြားကြ၊ မြတ်စွာဘုရားပွင့် ဓမ္မစကြာ တရားဟော၍ ပန်းများ ပွင့်ကြောင်း ဟိမဝန္တာသာမက လောကဓာတ်တသောင်းလုံးရှိ ပန်းများပွင့်ကြောင်း သာတာဂိရက ပြောပြရာ ပန်းပွင့်တာထား ဘုရားကို အသေအချာဖူးရပါရဲ့လားဟု ဟေမဝတက ပြန်မေးသည်၊ ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရရုံမျှမက တရားကိုပင် နာရ၍ အမြိုက်ဆေးကို သောက်ပြီးကြောင်း၊ ထိုအမြိုက်တရားကို သင့်ကိုလည်း သိစေချင်၍ သင့်ထံလာကြောင်း ပြောပြလိုက်၏။ နတ်ဘီလူး အချင်းချင်း ကောင်းကင်၌ ပြောဆိုနေကြစဉ် ကာဠီသဌေးကတော် အိပ်ရာထက်မှကြား၍ ထထိုင်ကာ “ဤအသံသည် အောက်လူများထံမှ မဟုတ် အထက်ကောင်းကင် နတ်များထံမှ” ဟု မှတ်သားနားစိုက်ထောင်နေသည်။</p> <h3>သူတပါးအတွက် ခူးခပ်ပြီးသား ဝင်၍စားသော အစ်မကြီး ကာဠီ</h3> <p>ဟေမဝတက ဘုရားရှင်၏ ကာယသမာစာရ အာဇီဝ မနောသမာစာရကို မေးရာ၊ မေးတိုင်းကိုပင် သာတာဂိရ ဖြေဆိုသည်၊ ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရား၏ ကိုယ်တော်ကျေးဇူး ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးကို မေးဖြေမှုနှင့်စပ်၍ ဟေမဝတသုတ္တန်ဆုံးလတ်သော် ဟေမဝတ နတ်မင်းသည် သူငယ်ချင်း၏ တရားဒေသနာကို အစဉ်လျှောက်သဖြင့် ဉာဏ်ကိုစေလွှတ်ကာ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-92 <hr> ကာဠီသဌေးကတော်သည်လည်း သူတပါးအား တရားဟောစဉ် ဘုရားရှင်ကို မဖူးမြင်ရဘဲ တဆင့်ကြားဖြင့် သဒ္ဓါတရားဖြစ်ကာ သူတပါးအတွက် ခူးပြီးထမင်း စားရသူကဲ့သို့ သောတာပန်ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>သောတာပန်ဖြစ်ပြီးသည်နှင့်တပြိုင်နက် ထိုညဉ့်၌ပင် သားဖွားပြီးနောက် သောဏဟု သားကို နာမည်ပေးကာ မိဘအိမ်၌ အလိုရှိသလောက်နေပြီး ကုရရဃရမြို့ ပြန်သွားသည်။</p> <p>ထိုအချိန် အရှင်မဟာကစ္စာနထေရ်သည် ကုရရဃရမြို့ ဥပဝတ္တတောင်၌ သီတင်းသုံးရာ ဆွမ်းအမ ကာဠီသဌေးကတော်အိမ် မပြတ်ကြွသဖြင့် သောဏသူကြွယ်နှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်ရကား သောဏကို တရားစကား များစွာဟောကြားခွင့်ရသည်။</p> <h3>မိမိအသား မိမိပြန်စားရသော ပြိတ္တာ</h3> <p>အခါတပါး သောဏသဌေးသားသည် လှည်းများဖြင့် ဥဇ္ဇေနီပြည် အရောင်းအဝယ် သွားရာ လမ်းခရီးအကြား တောအုပ်၌ လှည်းများစခန်းချနားကြသည်၊ သောဏသည် လူများသဖြင့် သင့်ရာသွားအိပ်နေစဉ် မိုးလင်း၍ လှည်းများထွက်သွားကြသော်လည်း မနိုးသဖြင့် သောဏ တဦးတည်း ကျန်နေသည်။</p> <p>သောဏသည် မိုးလင်း၍ အိပ်ရာမှ ထကာ လှည်းများနောက် လိုက်သည်တွင် ပညောင်ပင်၌ စက်ဆုပ်ဖွယ် ယောက်ျားတယောက် မိမိ၏အရိုးများမှ ပြုတ်ကျသော အသားများကို စားနေသည်ကိုမြင်၍ မေးရာ “ကျွန်ုပ်သည် ရှေးက ဘာရုကစ္ဆမြို့သား စဉ်းလဲသောကုန်သည်ဖြစ်ခဲ့၍ သူတပါးဥစ္စာကို လှည့်ဖျားစားသောက်ခဲ့ပါသည်၊ ဆွမ်းခံကြွသော သံဃာများကိုလည်း ကိုယ့်အသားကိုယ်စားပါလားဟု ဆဲရေးခဲ့ပါသည်၊ ယင်းကံကြောင့် ယခုလို ပြိတ္တာဖြစ်ကာ ခံစားနေရပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ သောဏသဌေးသား အလွန်ပင် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်သွားသည်။</p> <h3>ဆဲရေးသည့်အတွက် သွေးနက်များယို</h3> <p>ခရီးဆက်သည်တွင် ခံတွင်းမှ သွေးနက်များ ယိုစီးနေသည့် ပြိတ္တာ ၂-ဦးကို တွေ့၍ မေးမြန်းရာ “ကျွန်ုပ်တို့သည် ရှေးက ဘာရုကစ္ဆမြို့သား ကုန်သည်များဖြစ်၍ မိခင်က ရဟန္တာများကို ပင့်ဖိတ် ဆွမ်းကပ်စဉ် ကျွန်တော်တို့ဥစ္စာကို ရဟန်းများအား ဘာ့ကြောင့်လှူရတာလဲ၊ မိခင်ဆွမ်းစားသော ရဟန်းများခံတွင်းမှ သွေးနက်များ ဆင်းပါစေဟု ဆဲမိသဖြင့် ငရဲကျပြီး ကံအကြွင်းမကုန်၍ ပြိတ္တာဖြစ်ရပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ ဆထက်ထမ်းပိုး တိုး၍ ထိတ်လန့်တော့သည်။</p> <p>သောဏသည် ဥဇ္ဇေနီပြည် ကုန်သွယ်ကိစ္စပြီး၍ ကုရရဃရမြို့ ပြန်ရောက်သော် အရှင်မဟာကစ္စာနထံသွား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားရာ အရှင်မြတ်က သံသရာလည်ခြင်း၌<br> <br>စာမျက်နှာ-93 <hr> အပြစ်၊ ပြတ်ခြင်း၌ အကျိုးကို ဟောတော်မူသဖြင့် မကြာမီ ရှင်ပြုပေးရန် တောင်းပန်တော့သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် သောဏ၏ ဉာဏ် မရင့်သေးပုံကို သိမြင်သဖြင့် “တယောက်တည်း အိပ်ရ စားရသော မြတ်သော အကျင့်ကို အသက်ထက်ဆုံးကျင့်ရန် ခက်သည်၊ လူဝတ်ဖြင့်ပင် အခါအားလျော်စွာ အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်ပါဦး” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။ ဒုတိယအကြိမ် တောင်းပန်သောအခါလည်း အလားတူပင် တားတော်မူလိုက်သည်။</p> <h3>၁၀-ပါးသံဃာ ၃-နှစ်ကြာရ</h3> <p>တတိယအကြိမ်၌ကား သောဏဉာဏ်ရင့်လာပြီဖြစ်၍ ရှင်ပြုပေးလိုက်သည်၊ ရဟန်းခံကိစ္စကိုမူ သံဃာ ၁၀-ပါးရှိမှ ဆောင်ရွက်ခွင့်ရှိသဖြင့် သံဃာပြည့်အောင် ပင့်ဆောင်ရ၊ ပင့်ပြီးသံဃာအချို့ လည်း ကိစ္စအားလျော်စွာ ပြန်သွားကြသဖြင့် သံဃာ ၁၀-ပါး ၃-နှစ်ကျော်မှပြည့်၍ ရှင်သောဏ ကုဋိကဏ္ဏအား ရဟန်းခံပေးရသည်၊ (ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ အရှင်မဟာကစ္စာနမှာ တပါးတည်းသာနေခြင်း၊ မဇ္ဈိမတိုက်၌သာ သံဃာများ၍ အဝန္တိတိုင်းလို နေရာမျိုး၌ တရွာ တပါး၊ တနိဂုံး ၂-ပါး စသည်ဖြင့် သံဃာ ပါးလှခြင်းကြောင့် ၃-နှစ်မျှ သံဃာ ၁၀-ပါး စုဝေးမိရန် အချိန်ကြာသွားသည်။)</p> <p>အရှင်သောဏသည် ရဟန်းဖြစ်ပြီး မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်ကာ အရှင်မဟာကစ္စာနထံ သုတ္တနိပါတ် သင်ယူသည်၊ ဝါကျွတ်၍ ပဝါရဏာပြုပြီး ဘုရားရှင်ကို ဖူးလိုကြောင်း ဆရာအား ပန်ကြားရာ “သင်သွားလျှင် ဘုရားရှင်က သင့်ကို ဂန္ဓကုဋီမှာအတူနေစေပြီး တရားဟောဖို့ တိုက်တွန်းလိမ့်မည်၊ သင့်တရားကြည်ညိုပြီး ဆုပေးလိမ့်မည်၊ ဤဆုဤဆုများယူကာ ငါ့စကားဖြင့် ဘုရားရှင်၏ ခြေတော်တို့ကို ငါ့ကိုယ်စား သင်ရှိခိုးပါ” ဟု မှာကာ ခွင့်ပြုတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည် ဥပဇ္ဈာယ်ထံမှခွာပြီး မိခင်အိမ်ကြွ ပြောပြသောအခါ မိခင်ကလည်း “သား ဘုရားဖူးသွားလျှင် ဤကမ္ဗလာယူပြီး ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင် မြေအခင်း ခင်းလှူခဲ့ပါ” ဟု မှာကြား၍ ကမ္ဗလာအဝတ်ကို ကပ်လိုက်သည်။</p> <h3>ဘုရားထံမှ အထူးအခွင့်အရေးရသော အရှင်သောဏ</h3> <p>ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးစဉ် ရောက်လာသောအရှင်သောဏအား ဘုရားရှင်က ပဋိသန္တာရပြုပြီးလျှင် အရှင်အာနန္ဒာကို “ဤရဟန်းအတွက် ကျောင်း အိပ်ရာ နေရာကို စီစဉ်လော့” ဟု မိန့်ရာ ဘုရားရှင်၏ အလိုကို သိသော အရှင်အာနန္ဒာသည် ဂန္ဓကုဋီအတွင်း၌ပင် နေရာခင်းပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-94 <hr> ဧည့်သည်ရဟန်းနှင့် ဘုရားရှင် တကျောင်းတည်း နေတော်မူလိုလျှင် နေရာပေးဖို့ အထူးမိန့်ကြားသည်၊ သို့မဟုတ်လျှင် မမိန့်ကြားပါ၊ အရှင်အာနန္ဒာစသော တာဝန်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များက သင့်ရာ၌ နေရာချပေးသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် များစွာသောအခါ လွင်တီးခေါင်၌ သမာပတ်ဝင်စားပြီးမှ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်တွင်း ဝင်သလို အရှင်သောဏလည်း ဖလသမာပတ် ဝင်စားပြီးမှ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်းဝင်ပြီး သင်္ကန်းကပ်လျက် ဘုရားခြေတော်ရင်း ထိုင်နေခြင်းဖြင့် အချိန်ကုန်စေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ပစ္ဆိမယံ၌ သတိသမ္ပဇဉ်ဖြင့် လက်ယာနံတောင်း လျောင်းစက်ပြီး မိုးသောက်ခါနီးဝယ် ထထိုင်တော်မူကာ “ဤအချိန်လောက်ဆိုလျှင် သောဏ ပင်ပန်းမှု ပျောက်လောက်ပြီ” ဟု သိတော်မူရကား “ရွတ်ဆိုဖို့တရားသည် သင်ချစ်သား ဉာဏ်၌ ထင်စေလော့” ဟု သောဏအား တိုက်တွန်းတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည် ချိုမြိန်သောအသံဖြင့် အက္ခရာတလုံးမျှ မချွတ်စေဘဲ သုတ္တနိပါတ် အဋ္ဌကဝဂ် ကာမသုတ္တန်စသော ၁၆-သုတ်တို့ကို ရွတ်ဆိုသည်၊ ပြီးဆုံးသောအခါ ဘုရားရှင်သည် ကောင်းချီးပေးတော်မူ၍ “ချစ်သား၊ သင်သည် တရားတော်ကို ကောင်းစွာ သင်ထားပေ၏၊ ငါဘုရားဟောစဉ်ကနှင့် ယခု ဒေသနာ တထပ်တည်းကျသည်၊ ဘာမျှ အယုတ်အလွန်မရှိ” ဟု ကြည်ညိုသည့်အဖြစ် ပြတော်မူသည်။ အရှင်သောဏသည် “ယခုအခါ ငါ့ဆရာမှာလိုက်သော စကား လျှောက်ထားချိန်တန်ပြီ” ဟု မှတ်ထင်ကာ “မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်၏ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ အရှင်မဟာကစ္စာနသည် မြတ်စွာဘုရား၏ ခြေတော်တို့ကို ဦးခေါင်းဖြင့် ရှိခိုးလိုက်ပါသည်။ ဤသို့လည်း လျှောက်ထားပါသေးသည်။”</p> <h3>သံဃာ့စီးပွား လျှောက်ထားမြော်မြင် ကစ္စာနအရှင်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတောင်ပိုင်းနယ်သည် ရဟန်းနည်း၍ ၃-နှစ်ကျော်စုမှ ခက်ခဲစွာ သံဃာတကျိပ်ရကာ တပည့်တော် ရဟန်းဖြစ်ရပါသည်၊ ထိုနယ်၌ တကျိပ်အောက်နည်းသောဂိုဏ်းဖြင့် ရဟန်းခံခွင့် ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>၂။ မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတိုင်း နယ်မြေသည် ကြမ်းတမ်းပါ၏၊ ထိုနယ်မြေ၌ အထပ်များသော ဖိနပ်ကို ခွင့်ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>၃။ မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတိုင်းနယ်၌ လူများရေချိုးခြင်းကို အလေးပြုကြပါ၏၊ ရေဖြင့် စင်ကြယ်သည်ဟူ၍လည်း ယူဆပါသည်၊ ထိုနယ်၌ မပြတ်နေ့စဉ် ရေချိုးခြင်းကို ခွင့်ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>စာမျက်နှာ-95 <hr> ၄။ မြတ်စွာဘုရား၊ အဝန္တိတိုင်း တောင်ပိုင်းနယ်၌ သိုး ဆိတ် သမင်ရေများကို ခင်းကြပါ၏၊ မဇ္ဈိမတိုင်း ဇနပုဒ်တို့၌ ပြိတ်မြက် မြားမြက် သင်ပြက် ပိတ်ထည် မြက်ဖျာများ ခင်းကြသလို ထိုနယ်၌ သားရေ ၃-မျိုး ခင်းကြပါသည်။ ထိုသားရေအခင်း ၃-မျိုးကို ခွင့်ပြုတော်မူမည်လည်း မသိ၊</p> <p>၅။ မြတ်စွာဘုရား၊ ယခုအခါ လူတို့သည် သိမ်ပရောဂရောက်နေသော ရဟန်းများအား “ဤရဟန်းအား ဤသင်္ကန်း လှူကြပါ၏” ဟု လျှောက်ပြီး သင်္ကန်းလှူကြရာ အလျှောက်ခံရသော သီတင်းသုံးဘော် ရဟန်းတို့သည် အလှူခံကြရမည့် ရဟန်းများထံလာပြီး “ငါ့ရှင်၊ ဤလူများက သင်္ကန်းလှူကြသည်” ဟု ပြောပြကြပါကုန်၏၊ ထိုအခါ သင်္ကန်းလှူခံကြရမည့် ရဟန်းများသည် ငါတို့အဖို့ စွန့်ခြင်းဝိနည်းကံ မဖြစ်ပါစေလင့်ဟု အောက်မေ့ကြကာ “မအပ်” ဟု သံသယရှိကြပြီး မခံယူကြပါ၊ မြတ်စွာဘုရားသည် သင်္ကန်း၌အပ်သော ပရိယာယ်ကို ဟောကြားတော်မူမည်လည်း မသိ—ဟု လျှောက်ထားလိုက်ပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်တော့သည်။</p> <h3>အချိန်မရွေး ရေချိုးနိုင်ခြင်းစသော အခွင့်ထူးများ</h3> <p>ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ယင်းအကြောင်းအရာများကြောင့် တရားစကား မိန့်ကြားပြီး အောက်ပါအခွင့် ၅-မျိုးကို ခွင့်ပြုတော်မူသည်။</p> <p>၁။ အလုံးစုံသော ပစ္စန္တရစ် ဇနပုဒ်များ၌ ဝိနည်းဓိုရ်အပါအဝင် ၅-ပါးမြောက်သော ဂိုဏ်းသံဃာဖြင့် ရဟန်းခံနိုင်ခွင့်၊</p> <p>၂။ အလုံးစုံသော ဇနပုဒ်တို့၌ အထပ်များသောဖိနပ် စီးနိုင်ခွင့်၊<br> ၃။ အလုံးစုံသော ဇနပုဒ်တို့၌ မပြတ်ရက်ဆက် ရေချိုးနိုင်ခွင့်၊</p> <p>၄။ အလုံးစုံသော ဇနပုဒ်တို့၌ သိုး ဆိတ် သမင်ရေ ဟူသော သားရေအခင်း ၃-မျိုး သုံးစွဲနိုင်ခွင့်၊</p> <p>၅။ လူအများက ဥပစာရ သိမ်ပရောဂရောက်နေသော ရဟန်းများအား “ဤရဟန်းအား ဤသင်္ကန်း လှူကြပါ၏” ဟု လျှောက်ပြီး သင်္ကန်းလှူကြလျှင် လက်သို့ မရောက်သေးသမျှ အဓိဋ္ဌာန်တင်ရမည့် အရေအတွက်သို့ မရောက်သောကြောင့် ထိုသင်္ကန်းကို ခံယူနိုင်ခွင့်ရှိသည်ဟူသော ဤ ၅-မျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>အရှင်သောဏသည် မိခင်ဒါယိကာမကြီး၏ အမှာအရ ကမ္ဗလာထည်ကို ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီတိုက် မြေအခင်းပြုလုပ်ရန် လှူဒါန်းပြီး မိမိနေရာ အဝန္တိတိုင်း ကုရရရမြို့ ဥပဝတ္တတောင်ကျောင်း ပြန်ကြွကာ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာအား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-96 <hr> ဘုရားရှင်အား တရားဟောခဲ့ရသော အရှင်သောဏတရားပွဲကြီး<br> နောက်နေ့ မယ်တော် ကာဠီဒါယိကာမကြီး အိမ်ကြွပြီး ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီးလတ်သော် မယ်တော်၏ မေးလျှောက်ချက်အရ ဘုရားရှင်ကို ဖူးခဲ့ရ၍ မယ်တော်စကားဖြင့် ဘုရားကို မယ်တော်ကိုယ်စား ရှိခိုးပြီး ကမ္ဗလာထည်ကိုလည်း သားတော်ကိုယ်တိုင် ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း မြေအခင်းခင်းထားခဲ့ကြောင်း မိန့်ကြားသည်။</p> <p> “သားက ဘုရားရှင်အား တရားစကားလျှောက်ထားတော့ ဘုရားရှင်လည်း သားတော်အား ကောင်းချီးပေးသည်” ဟု ကြားရကြောင်း မယ်တော်က လျှောက်ထားရာ “ဤအကြောင်းအရာများကို မယ်တော်ဘယ်နည်းနှင့် သိပါသလဲ” ဟု ထပ်ဆင့်မေးခွန်း မေးသဖြင့် “သားအား ဘုရားရှင်က ကောင်းချီးပေးသောနေ့မှာ စကြဝဠာတိုက်တသောင်းရှိ နတ်ဗြဟ္မာများလည်း ကောင်းချီးပေးကြသည်ဟု မယ်တော်အိမ်စောင့်နတ်က မယ်တော်ကို ပြောကြားသည်” ဟု ဖြေဆိုပြီး ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားခဲ့သော တရားကို မယ်တော်အားလည်း ပြန်ဟောရန် တောင်းပန်သည်။ ဆိတ်ဆိတ်နေသဖြင့် လက်ခံကြောင်းကိုသိသော မယ်တော် ကာဠီသဌေးကတော်သည် မိမိအိမ်တံခါးဝ၌ မဏ္ဍပ်ကြီးဆောက်လုပ်စေပြီး သားတော်၏ဓမ္မသဘင်ကို ခမ်းနားစွာ ဆင်ယင်ကျင်းပသည်။</p> <h3>၁၀။ လာဘ်များသူ ရဟန်းတို့တွင် သီဝလိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>သူရှုံးငါနိုင် အပြိုင်ဆင်နွှဲ ဒါနပွဲ</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ ယင်းဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။ အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ဗန္ဓုမတီမြို့နယ် တောရွာသားတဦး ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အချိန်ကား ဗန္ဓုမတီ ပြည်သူများနှင့် ဗန္ဓုမမင်းကြီးတို့ အပြိုင်အဆိုင် ဝိပဿီဘုရားရှင်အား လှူဒါန်းနေကြရာ ပြည်သူများ၏အလှည့်၌ ပျားနှင့် နွားနို့ခဲမရနိုင်ဘဲ ရှိနေကြသည်။ “ရရာမှယူကြမှာပဲ” ဟု ကြံကာ နယ်မှ မြို့ဝင်လမ်း၌ အစောင့်ယောက်ျား လွှတ်ထားကြသည်။ သီဝလိအလောင်း အမျိုးကောင်းသားသည် မိမိရွာမှ နွားနို့ခဲယူလာပြီး “တစုံတခု ရရာကို လဲလှယ်ယူမည်” ဟု ကြံ၍ မြို့သို့ဝင်ခါနီး မျက်နှာသစ်၊ လက် ခြေ ဆေးပြီးမှ ဝင်မည်ရည်ရွယ်ကာ ရေချမ်းသာရာ အရပ်ကိုကြည့်လတ်သော် ထွန်တုံးဦးမှ ပမာဏရှိသော ပျားကောင်မရှိသည့် ပျားတံကြီးကိုတွေ့လေလျှင် “ငါ့ကုသိုလ်ကြောင့် ဖြစ်တာပဲ” ဟု ယူပြီး မြို့ဝင်သည်၊ အစောင့်ယောက်ျားက “မည်သူ့ဖို့ယူလာသလဲ” ဟု မေးရာ ရောင်းဖို့ယူလာကြောင်း ပြောသဖြင့် တကျပ်ပေး၍ ပျားနှင့် နွားနို့ခဲကို ဝယ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-97 </p><hr> <h3>ဟန်ကိုကြည့်၍ ဉာဏ်ရှိသူ သိနိုင်သည်</h3> <p> “တန်ဖိုးမထိုက်သော ဤပစ္စည်းကို ပထမအကြိမ်မှာပင် အဖိုးများစွာပေးဝယ်သည်၊ စုံစမ်းသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး တကျပ်နှင့် မရောင်းနိုင်ကြောင်း ပြောသည်၊ နှစ်ကျပ်၊ လေးကျပ် စသည်တိုးပေး၍ ၁ဝဝဝိ ရောက်လာသောအခါ “အချိန်ဆွဲ၍မသင့်၊ ဤယောက်ျား၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စမေးမှပဲ” ဟု ကြံကာ “အဖိုးမတန်ဘဲ ဤမျှပေးတာ ဘာ့ကြောင့်ပါလဲ” ဟု မေးရာ မင်းနှင့်ပြည်သူ ဒါနအပြိုင်လှူပုံများနှင့် နွားနို့ခဲမပါလျှင် ပြည်သူများရှုံးမှာဖြစ်၍ ၁ဝဝဝိ ပေးဝယ်ရပုံ ပြောပြသည်။</p> <p>ဤ ၂-မျိုးကို ပြည်သူမှတပါး အခြားသူ လှူနိုင် မလှူနိုင်မေးရာ မည်သူမဆို လှူနိုင်ကြောင်းပြောပြသည်၊ ပြည်သူ့အလှူမှာ တနေ့တည်း ၁ဝဝဝိ လှူသူ ရှိ မရှိမေးပြန်ရာ မရှိကြောင်းပြောသဖြင့် “ဤပစ္စည်း ၂-မျိုး ၁ဝဝဝိ တန်ပုံ သင်အသိပဲ၊ ပြည်သူများ သွားပြောပြပါ၊ ဤပစ္စည်း ၂-မျိုးကို တန်ဖိုးဖြင့် မပေးပါ၊ ကိုယ်ထိလက်ရောက်လှူလိုပါသည်၊ ဤပစ္စည်း ၂-မျိုးအတွက် ကြောင့်ကြမဲ့သာ နေကြပါ” ဟု ပြောပြပါလေ “ဤအလှူပွဲ၌ အဖိုးတန်ပစ္စည်းလှူသူ ကျွန်ုပ်ဖြစ်ကြောင်း သင်ကိုယ်တိုင် သက်သေခံသူဖြစ်ပါစေ” ဟု ပြောသည်။</p> <h3>ကုသိုလ်ကား အရင်းနည်းသော်လည်း အမြတ်ကြီးသည်</h3> <p>သီဝလိအလောင်းရွာသားသည် ရိက္ခာဖို့ရာ ယူလာသော ဥစ္စာထဲမှ အစပ် ၅-မျိုးဝယ်ပြီး အမှုန့်ကြိတ်သည်၊ နွားနို့ခဲမှ ဒိန်ရည်ကို စစ်ယူပြီး ထိုဒိန်ရည်၌ ပျားလပို့ကို ညှစ်ချ၍ အစပ် ၅-ပါး အမှုန့်များနှင့်ရောကာ ပဒုမ္မာကြာရွက်တခု၌ ထားလိုက်၍ ထိုကြာရွက်ကို စည်းစည်းလုံးလုံး ကိုင်ဆောင်ယူလာပြီး ဘုရားရှင်နှင့် မနီးမဝေးနေရာ၌ လှူဖို့ရာ မိမိအလှည့်ကြည့်နေသည်။</p> <p>အခွင့်ရသည်ကို သိသည်နှင့်တပြိုင်နက် ဘုရားရှင်အနီးသွားပြီး “ဤလှူဖွယ်ကား တပည့်တော်၏ ဆင်းရဲသားလက်ဆောင်ပါဘုရား၊ သနားသဖြင့် အလှူခံတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ပြီးလှူသည်။ ဘုရားရှင်သည် စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီးများ လှူသော ကျောက်သပိတ်ဖြင့်အလှူခံပြီး ထိုလှူဖွယ်ကို သံဃာ ၆-သန်း ၈-သိန်း လှူမကုန်အောင် အဓိဋ္ဌာန်တော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သီဝလိအလောင်းသည် “အရှင်ဘုရားတို့အား ယနေ့ တပည့်တော် ပြုအပ်ဆောင်နှင်းအပ်သော ကုသိုလ်အရပ်ရပ်ကို ဗန္ဓုမတီ ပြည်သူအပေါင်းတို့ မျက်မြင်ပါဘုရား၊ ဤကောင်းမှုကြောင့် ဖြစ်လေရာဘဝ၌ လာဘ်လာဘ အခြံအရံ အကျော်အစော အထွတ်အထိပ်ရောက်သူ ဖြစ်ပါစေသား” ဟု ဆုတောင်းသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-98 </p><hr> <h3>သီဝလိသန္ဓေ တည်လာချိန်ဝယ် အံ့ဩဖွယ်</h3> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကောလိယသာကီဝင်မင်းမျိုး သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးဝမ်း၌ သန္ဓေတည်လာသည်၊ ယင်းအချိန်မှစ၍ ရာပေါင်းများစွာ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာများ ညဉ့်နံနက်ဆက်ကာ ရောက်လာကြသည်၊ သုပ္ပဝါသာမှာ အရာရာ ရှေးကထက် ပြည့်စုံတော့သည်။</p> <p>မင်းသမီးဘုန်းကံစုံစမ်းရန် ဆွေမျိုးများက မင်းသမီးလက်ဖြင့် ထိထားသော မျိုးစေ့တောင်းကို ကြဲချသောအခါ မျိုးစေ့တစေ့မှ အပင်ရာထောင် ပေါက်လာကြသည်၊ တပယ်ကျယ်သောလယ်မြေမှ လှည်းအစီး ၅၀၊ ၆၀ တိုက် စပါးများထွက်ကြသည်။ စပါးကျီတံခါးကို မင်းသမီးလက်ဖြင့် ထိထားရာ စပါးများ ယူမကုန်ဘဲ ပြန်ပြည့်သည်၊ မင်းသမီးဘုန်းကံဟုဆိုကာ ထမင်းအိုးနှိုက်ကာ လာသမျှပေးသော်လည်း ထမင်းမကုန်တော့ပေ။ သီဝလိကိုယ်ဝန်ကား ၇-နှစ် ရှိလာပေပြီ။</p> <h3>ဒုက္ခကြုံလျှင် ရတနာ ၃-စုံသာ အာရုံဖြစ်သင့်သည်</h3> <p>ကိုယ်ဝန်ရင့်လတ်သော် ၇-ရက် ဆင်းရဲကြီးစွာခံစားရသော မင်းသမီးသည်—</p> <p>၁။ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝတ သော ဘဂဝါ၊ ယော ဣမဿ ဧရူပဿ ဒုက္ခဿ ပဟာနာယ ဓမ္မံ ဒေသေသိ - ငါတို့ ကိုးစား အကြင်ဘုရားသည် ဤသဘောမျိုး ဒုက္ခဆိုးကို ပယ်ချိုးဖို့ရာ အမတာ ရေအေး တိုက်ကျွေးတော်မူပေ၏၊ ငါတို့ကိုးစား ထိုဘုရားသည် တရားအပုံ အလုံးစုံကို အကုန်သိမြင် ဉာဏ်တော်ရှင်စင်စစ် ဖြစ်တော်မူပါပေစွတကား။</p> <p>၂။ သုပ္ပဋိပန္နော ဝတ တဿ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ယော ဣမဿ ဧရူပဿ ဒုက္ခဿ ပဟာနာယ ပဋိပန္နော - ငါတို့ကိုးစား အကြင်ဘုရားသည် ဤသဘောမျိုး ဒုက္ခဆိုးကို ပယ်ချိုးဖို့ရာ ကောင်းစွာမသွေ ကျင့်တော်မူပါပေ၏၊ ငါတို့ကိုးစား ထိုဘုရား၏ တပည့်သားဖြစ်လာ မြတ်သံဃာသည် သုံးပါးသိက္ခာ သာသနာကို ကောင်းစွာမသွေ ကျင့်တော်မူပါပေစွတကား။</p> <p>၃။ သုသုခံ ဝတ တံ နိဗ္ဗာနံ၊ ယတ္ထ ဧရူပံ ဒုက္ခ န သံဝိဇ္ဇတိ - နိဗ္ဗာန် သတ်မှတ် အကြင်ဓာတ်၌ ဤကဲ့သို့သော ဒုက္ခဆိုးသည် တစိုးတစိ မရှိပါပေ။ ထိုနိဗ္ဗာန်ဓာတ် တရားမြတ်သာ ချမ်းသာစစ်မှန် ဧကန်မသွေ ဖြစ်ပါပေစွတကား - ဟု ဘုရားရှင်ဂုဏ်၊ သံဃဂုဏ်၊ နိဗ္ဗာန်ဂုဏ်နှင့်စပ်သော ဂါထာများရွတ်ဆိုကာ သည်းခံနေရှာသည်၊ (ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးတိုင်း ဒုက္ခလာလျှင် ဤဂုဏ် ၃-မျိုးကို ပွားများသင့်သည်)။</p> <p>စာမျက်နှာ-99 </p><hr> <h3>သူတော်ကောင်းမှန်က ဒါနကောင်းမှု အားပြုသည်</h3> <p>သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးသည် ကြင်ရာတော် ကောလိယမင်းသားကို ခေါ်၍ “အသက်ရှင်စဉ် ဒါနပြုလိုပါသည်၊ ဘုရားထံသွား၊ ဤအကြောင်း လျှောက်ထား၊ ဘုရားပင့်ပေးပါ၊ ဘုရားမိန့်သမျှကိုလည်း ကောင်းစွာမှတ်သား နှမတော်အား ပြန်ပြောပါ” ဟု မှာထားလွှတ်လိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ကောလိယမင်းသမီး သုပ္ပဝါသာ၊ ရောဂါမရှိ ချမ်းသာစေသတည်း၊ ရောဂါမရှိ ချမ်းသာလျက် ရောဂါကင်းသောသားကို ဖွားစေသတည်း” ဟု မိန့်တော်မူသည်၊ ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသည်နှင့် တပြိုင်နက် (ကြင်ရာတော် မင်းသား ပြန်မရောက်မီပင်) သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးသည် ဓမ္မကရိုဏ်ရေစစ်မှ ရေကျသလို ချမ်းသာစွာ သားဖွားတော့သည်။</p> <p>လူနာစောင့် ပရိသတ်များ ငိုရာမှပြုံးရွှင်ကြပြီး ကောလိယမင်းသားအား သားဖွားသတင်း လျှောက်တင်ရန်သွားကြသည်၊ ကောလိယမင်းသည် သတင်းပို့သူများအမူအရာ မြင်စဉ်ကပင် “ဘုရားရှင်အမိန့်စကား ပြီးသွားပြီထင်ရဲ့” ဟု ကြံစည်ပြီး မင်းသမီးထံလာ ဘုရားရှင်၏အမှာကိုလည်း ပြောကြားလိုက်သည်။</p> <p>မင်းသမီးက “အရှင့်သား၊ ပင့်လျှောက်ခဲ့သော အသက်ရှင်ဆွမ်းသည်ပင် မင်္ဂလာဆွမ်းဖြစ်ပါလိမ့်မည်၊ တဖန်ပြန်သွားကာ ၇-ရက်လုံးအတွက် ပင့်ချေပါ” ဟု စေလွှတ်ပြန်သည်။</p> <p>ဖွားမြင်ပြီးစ သီဝလိပုတ္တ၏ ဆွေမျိုးအားလုံး၏ ပူပန်စိတ်ကို ငြိမ်းစေပြီး ဖွားမြင်လာသူ အလုပ်ကိစ္စများဖြစ်၍ သီဝလိဟု အမည် ပေးကြသည်။ သီဝလိကား (အများလို ၁၀-လဖွားမဟုတ်) ၇-နှစ်ဖွားဖြစ်၍ ၇ နှစ်သားများအလုပ် အားလုံးလုပ်နိုင်ရကား ဖွားသည့်နေ့မှစ၍ ၇-ရက်ဆွမ်းကျွေး အလှူ၌ သံဃာတော်များအား ရေစစ်ပြီး ဆက်ကပ်သည်။</p> <p>ရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ၇-ရက်မြောက်နေ့၌ သီဝလိအား “သင် ဤမျှ ၇-နှစ်ပတ်လုံး ပဋိသန္ဓေဒုက္ခ ခံစားရလျှင် ရဟန်းမပြုသင့်ဘူးလား” ဟု မိန့်ရာ “အခွင့်ရလျှင် ပြုချင်ပါသည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ဖွားမြင်စသာသာ ထိုအကြောင်း မိခင် သုပ္ပဝါသာမင်းသမီးသိသဖြင့် ခွင့်ပြုရာ ရဟန်းဖြစ်လာသည်။ အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သီဝလိကို ကျောင်းခေါ်သွားကာ တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးပြီး ရှင်ပြုဖို့ ဆံရိတ်ခါနီးတွင် “သီဝလိ၊ သင့်အား တခြား ဩဝါဒပေးရန်မလို၊ ၇-နှစ်ပတ်လုံး ခံစားခဲ့ရသော ဒုက္ခကိုပင် ဆင်ခြင်ပါ” ဟု မိန့်ရာ သီဝလိက “ရှင်ပြုပေးခြင်းသည်သာ အရှင်ဘုရားတို့တာဝန်ပါ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-100 <hr> တပည့်တော် ပြုစွမ်းနိုင်သမျှ တရားနှလုံးသွင်း ပွားများခြင်းကို တပည့်တော်သည်ပင် ဆင်ခြင်စဉ်းစား ပွားများပါမည် ဘုရား” ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာအား ပြန်လည် လျှောက်သည်။</p> <p>သီဝလိကား ပထမ ဆံဝန်း စိတ်ချလိုက်စဉ် သောတာပန်၊ ဒုတိယ ဆံဝန်း၌ သကဒါဂါမ်၊ တတိယ ဆံဝန်း၌ အနာဂါမ်ဖြစ်ပြီး ဆံအားလုံး ရိတ်ချပြီးသည်နှင့် တပြိုင်နက် အရဟတ္တဖိုလ် မျက်မှောက်ပြု ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ရှင်သီဝလိ ရှင်ရဟန်းဖြစ်သော နေ့မှစ၍ သံဃာတော်များအတွက် ပစ္စည်း ၄-ပါး လိုသမျှ ရကြသည်၊ အရှင်သီဝလိ ဝတ္ထုကား ကုဏ္ဍိကာမြို့၌ ဖြစ်သည်။</p> <h3>ဒုက္ခရောက်ကြောင်း သားအမိ ၂-ဦး၏ ရှေးကံဟောင်း</h3> <p>အရှင်မြတ်သားအမိကား ဗာရာဏသီမင်း၏ မိဖုရားနှင့် သားတော်ဖြစ်စဉ် ကောသလမင်းက တိုက်ခိုက်ပြီး မိဖုရားကြီးကို သိမ်းပိုက်ကာ မိဖုရားကြီးရာထူး၌ပင်ထားသည်၊ သားတော်ကား ရေထုတ်ပြွန်မှ ထွက်ပြေးပြီး စစ်သည်စုရုံးကာ ဗာရာဏသီပြည်ပြန်လာပြီး “ထီးနန်းပြန်အပ်ရန်၊ သို့မဟုတ် စစ်တိုက်ရန် ကြိုက်ရာရွေးဖို့” ရာဇသံ ပေးလိုက်သည်။</p> <p>စစ်တိုက်လျှင် လူများဆင်းရဲမည်၊ မြို့ကိုသာပိတ်ဆို့ပြီး ဝန်းရံတားရန်၊ မြို့တွင်းမှာရှိနေသော မယ်တော်က သားအား အကြံပေးရာ ယင်းအကြံအတိုင်း မြို့တံခါးမကြီး ၄-ပေါက်ကို အဝင်အထွက်မရှိ ပိတ်ဆို့လိုက်သည်၊ သို့သော် မြို့သားများတံခါးငယ်များမှ ထွက်ဝင်ပြုကာ မြက်၊ ထင်း ရိက္ခာသွင်းကြသဖြင့် ၇-နှစ် ကြာသော်လည်း အကြောင်းမထူး၍ မယ်တော် အကြံပေးချက်အရ တံခါးငယ်များကိုပါ ပိတ်လိုက်ပြန်သည်။</p> <p>၇-ရက်ကြာသော် မြို့သားများအနေကြပ်သဖြင့် ကောသလမင်း ဦးခေါင်းဖြတ်၍ မင်းသားအား ဆက်သည်၊ မင်းသားသည် မြို့တွင်းဝင် မင်းပြုတော့သည်၊ ယင်းအကုသိုလ်ကြောင့် အရှင်မြတ်သားအမိ ၇-နှစ် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ရ၊ အမိဝမ်းအောင်း နေရပြီး မယ်တော်မှာ ၇-ရက် မိန်းမောတွေဝေရခြင်းဒုက္ခ ခံရသည်။</p> <h3>တောတောင်သမုဒ္ဒရာ သွားလေရာမှာ လှူဒါန်းကြသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် သာဝတ္ထိမြို့ရောက်သောအခါ အရှင်သီဝလိက “သူ့ဘုန်းကံ လက်တွေ့စုံစမ်းချင်၍ သံဃာ ၅၀၀ အဖော်ပေးပါ” ဟု လျှောက်တောင်းပြီး ဟိမဝန္တာ ရှေးရှု တောလမ်းခရီး ကြွတော်မူသည်၊ အရှင်သီဝလိအား—</p> <p>၁။ ပထမခရီး ပညောင်ပင်စောင့်နတ်မင်းက ၇-ရက်ကြာ ဒါနပြုသည်၊ ဤနည်းဖြင့် အရှင်သီဝလိသည် ၂။ ပဏ္ဍဝတောင်၊ ၃။ အစီရဝတီမြစ်၊ ၄။</p> <p>စာမျက်နှာ-101 <hr> ဝရသာဂရသမုဒ္ဒရာ၊ ၅။ ဟိမဝန္တာတောင်၊ ၆။ ဆဒ္ဒန်အိုင်၊ ၇။ ဂန္ဓမာဒနတောင်၊ ၈။ အရှင်ရေဝတ နေရာသို့ကြွရာ နေရာအားလုံး၌ ၇-ရက်စီ ဆိုင်ရာနတ်များက ဒါနပြုကြသည်။</p> <p>ဂန္ဓမာဒနတောင်၌ကား နာဂဒတ္တနတ်မင်းက နွားနို့ဆွမ်းတရက်၊ ထောပတ်ဆွမ်းတရက်၊ တလှည့်စီ ၇-ရက်လှူရာ သံဃာတော်များက “နွားနို့ရအောင် နို့ညှစ်ခြင်း၊ ထောပတ်ဖြစ်အောင် နှိပ်နယ်ခြင်းများ ဘာမျှမတွေ့ရပါဘဲလျက် ဘယ်ကောင်းမှုကြောင့် ဤဆွမ်းများ ဖြစ်နေသလဲ” ဟု မေးရာ နတ်မင်းက “ကဿပဘုရားလက်ထက်က စာရေးတံနွားနို့ဆွမ်း လှူဒါန်းခြင်း၏ အကျိုးပါ ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ရှားတောကျောင်းနေ အရှင်ရေဝတထံ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များကြွရာ တောတွင်း၌ နတ်များက အရှင်သီဝလိကို အမှူးထား၍ ၇-ရက်လှူကြသည်ကို အကြောင်းပြုပြီး ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <h3>၁၁။ သဒ္ဓါတရားအားကြီးသူ ရဟန်းတို့တွင် ဝက္ကလိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>နိဗ္ဗာန်မလိုချင် ဘုရားကိုသာ ဖူးနေချင်</h3> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျ၍ ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် ပုဏ္ဏားမျိုး၌ ဖြစ်၍ ဝက္ကလိအမည်ရကာ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်ကျွမ်းသည်။</p> <p>ခြံရံပြီး သာဝတ္ထိလာသော ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရလျှင် ရူပကာယ အသရေတော်အပေါ် ဖူးမဝဖြစ်ကာ ကျောင်းတော်ထိ လိုက်သွားသည်၊ ဘုရားရှင် တရားဟောလျှင်လည်း ရှေ့တည့်တည့်ကမှ တရားနာသည်၊ ဘုရားကို အမြဲဖူးနေရအောင် ရဟန်းပြုပြီး ဆွမ်းချိန်ထား၍ ကျန်အချိန်များ၌ ဘုရားရှင်ကို မြင်လောက်ရာနေရာ၌ နေပြီး ဖူးနေတော့သည်၊ စာသင်ခြင်း တရားအားထုတ်ခြင်း ဘာမျှ မပြုလုပ်ပါ။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဝက္ကလိဉာဏ်ရင့်အောင် ဆိုင်းပြီး အချိန်အတော်ကြာ ဘာမျှ မိန့်တော်မမူသော်လည်း “တရားသိဖို့ ဉာဏ်ရင့်လာပြီ” ဟု သိတော်မူလတ်သော် “ဝက္ကလိ၊ ဤကိုယ်ပုပ်ကို ကြည့်နေသဖြင့် သင့်မှာ ဘာအကျိုးရှိမှာလဲ၊ ဝက္ကလိ၊ တရားမြင်သူသည် ငါဘုရားကို မြင်သည်မည်၏၊ ငါဘုရားကို မြင်သူသည် တရားကိုမြင်သူ ဖြစ်၏၊ ဝက္ကလိ၊ တရားကြည့်သောသူမှသာ ငါဘုရားကိုကြည့်သူ ဖြစ်၏၊ ငါဘုရားကိုကြည့်သောသူသည် တရားကိုကြည့်သူ ဖြစ်ရပေမည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-102 </p><hr> <h3>ဘုရားမြင်သော်လည်း တရားမမြင်၍ ဝက္ကလိ အနှင်ခံရသည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဤသို့ပင် မိန့်သော်လည်း အရှင်ဝက္ကလိသည် ဘုရားရှင်ကို ထားပြီး တခြားမသွားနိုင်၊ “ဤရဟန်း သံဝေဂမရသမျှ အမှန်တရားမသိနိုင်” ဟု ဘုရားရှင် ဆင်ခြင်တော်မူကာ ဝါဆိုခါနီးသော် ရာဇဂြိုဟ်ကြွ၍ ဝါဆိုမည့်နေ့၌ “ဝက္ကလိ၊ လွတ်ရာသင်ထွက်သွား” ဟု နှင်တော်မူသည်။ ဘုရားရှင်များစကား မည်သူမျှ မပယ်နိုင်ရကား အရှင်ဝက္ကလိသည် ဘုရားရှင်ကို ပြန်လှန်လျှောက်ထားခြင်း မပြုတော့ဘဲ “ယခုအခါ ငါဘာပြုနိုင်တော့မှာလဲ၊ ဘုရားရှင် ငါ့ကိုနှင်ပြီ၊ ဘုရားရှင်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင်ခွင့် ငါမရတော့၊ ငါ့အတွက် အသက်ရှင်နေသမျှ အကျိုးမရှိ” ဟု ကြံကာ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင် ချောက်ကမ်းပါး တက်သွားတော့သည်။</p> <p>ဝက္ကလိ စိတ်ပျက်အားငယ်ပုံ ဘုရားရှင် သိတော်မူ၍ “ငါဘုရားထံမှ နှစ်သိမ့်မှု ဤရဟန်းမရလျှင် မဂ်ဖိုလ်အကြောင်းပစ္စည်း ပျက်စီးရမည်” ဟု ဆင်ခြင်တော်မူပြီး ကိုယ်တော်မြတ်ကိုမြင်ဖို့ ရောင်ခြည်တော်လွှတ်လိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်မြင်ချိန်မှစ၍ အရှင်ဝက္ကလိ၏ အင်အားကြီးမားသော စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ နုတ်ပယ်ပြီး ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>မိခင်က ရိုက်ပြီးမှ နို့တိုက်ခံရသည့် သားပမာ ဝက္ကလိ ဝမ်းသာသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ခြောက်နေသော ကန်အတွင်း ရေလုံးကြီး သွင်းလောင်းသည့်အလား အရှင်ဝက္ကလိအတွက် နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်မှု အင်အားဖြစ်ပွားဖို့ရာ ဓမ္မပဒ၌ လာသော “ဘုရားထံ အာရုံရောက်၍ ဝမ်းမြောက်ခြင်းများသော ရှင်ရဟန်းသည် ဘုရားသာသနာ၌ ကြည်ညိုခြင်းနှင့် ငြိမ်းအေး၍ သင်္ခါရချုပ်ရာ ချမ်းသာစစ်မှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ဆိုက်ရောက်နိုင်ပေသည်” ဟူသော ဂါထာကို ဟောကြားပြီး “လာလေချစ်သား ဝက္ကလိ” ဟု လက်တော်ကို ဆန့်တန်းခေါ်တော်မူသည်။</p> <p> “ဘုရားကို ငါဖူးရပြီ၊ လာ-ဟုလည်း အခေါ်တော်ခံရပြီ” ဟု အားအင်ကြီးစွာရလျက် “ဘယ်သွားရမည်” ဟု မိမိသွားရမည့်လမ်းကိုပင် မမှန်းနိုင်တော့ဘဲ ဘုရားရှင်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင် ကောင်းကင်ပျံကာ ပထမခြေ တောင်ပေါ်၌ တည်နေစဉ်ပင် ဘုရားဟောသော ဂါထာကို ဆင်ခြင်လျက် ကောင်းကင်မှာပင် ပီတိခွာကာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာဖြစ်ပြီး ဘုရားရှိခိုးလျက် မြေသို့သက်သည်၊ အခြားရဟန်းများ သဒ္ဓါကား အလိုသာရှိသော်လည်း အရှင်ဝက္ကလိသဒ္ဓါကား ပိုလွန်းနေ၍ လျှော့စေရအောင် ကြိုးစားလှသဖြင့် ယင်းဧတဒဂ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-103 <hr> ၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ်၊ ၃။ တတိယဝဂ်</p> <h3>၁။ အကျင့်သိက္ခာလိုလားသူ ရဟန်းတို့တွင် ရာဟုလာသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>၂။ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ရဟန်းပြုသူ ရဟန်းတို့တွင် ရဋ္ဌပါလသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p><b>အကျင့်သိက္ခာ လိုလားပုံ</b>။ ။ ရှင်ရဟန်းပြုသောနေ့မှစ၍ နံနက်စောစောထကာ လက်ခုပ်အပြည့် သဲမှုန့်တို့ကို ဆုပ်ယူလျက် “ယနေ့ ဘုရားရှင်နှင့် ဆရာဥပဇ္ဈာယ်များထံမှ ဤသဲလုံးအမျှ ဆုံးမတားမြစ်မှုရလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု တောင့်တတတ်၍ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>သဒ္ဓါတရားဖြင့် ဘုရားရှင်တရား ကြားနာပြီး ရရှိသော သဒ္ဓါတရားသည် ထမင်း ၁၄-နပ် (၇-ရက်) မစားဘဲ ဇွဲကောင်းကောင်းဖြင့် မိဘများထံ ခွင့်တောင်းကာ ရဟန်းပြုလာသူဖြစ်သည်၊ တိုင်းပြည်စောင့်ရှောက်နိုင်စွမ်းရှိ၍ ရဋ္ဌပါလမည်သည်၊ အကွဲအပြဲတိုင်းပြည်ကို စေ့စပ်နိုင်စွမ်းရှိသော အမျိုး၌ ဖြစ်သူဟုလည်း ဆိုနိုင်သည်။</p> <h3>ဥစ္စာစုထား ဘိုးဘေးများ ယူမသွားနိုင် ကျန်ရစ်သည်</h3> <p>ရာဟုလာနှင့် ရဋ္ဌပါလ ၂-ဦးလုံး ပဒုမုတ္တရလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သူကြွယ်များဖြစ်ကာ အိမ်ထောင်ရှင်များဖြစ်ပြီး ဖခင်များကွယ်လွန်သော် ဆိုင်ရာ ဘဏ္ဍာစိုးအား ခေါ်ပြီးစစ်ကြသည်။ “ဤမျှများလှသော ဥစ္စာပုံကြီးကို ဘိုးဘေး အဆက်ဆက် ကိုယ်နှင့်အတူ ယူမသွားနိုင်ကြ၊ ငါတို့ကား ယခုအခါ ဖြစ်သလိုနည်းဖြင့် ယူသွားသင့်သည်” ဟု ၂-ဦးလုံးကြံကြပြီး ၄-နေရာတို့၌ အထီးကျန် ကပ္ပဏီ ခရီးသွားစသည်တို့အား ပေးလှူကြသည်။</p> <p>တယောက်ကား အလှူမဏ္ဍပ် ရောက်လာသူတိုင်းကို လိုရာကို မေးပြီးမှ ပေးလှူတတ်သဖြင့် “အာဂတပါက-လာသူမေး၍ ပေးတတ်သူ” ဟု တွင်ပြီး တယောက်ကား- မမေးမြန်းတော့ဘဲ သူယူလာသောခွက် အပြည့်ထည့်၍သာ ပေးလှူတတ်သဖြင့် “အနဂ္ဂပါက=အတိုင်းအဆမထား အရမ်းကာရော ပေးလှူတတ်သူ” ဟု အမည်တွင်သည်။</p> <h3>အလောင်းလျာများ ကြည်ညိုစရာတွေ့က ကြည်ညိုကြ</h3> <p>၂-ဦးလုံးပင် တနေ့သောနံနက်ခင်း မျက်နှာသစ်ဖို့ ရွာပြင်သွားကြချိန် ဟိမဝန္တာမှ တန်ခိုးရှင် ရသေ့ ၂-ပါးလည်း ဆွမ်းခံဖို့ ကောင်းကင်မှကြွလာပြီး “ငါတို့ကို ထိုသူကြွယ် ၂-ဦး မမြင်ပါစေနှင့်” ဟု အောက်မေ့၍ သူတို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း လမ်းဘေးတနေရာ ရပ်တော်မူကြသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-104 <hr> သူကြွယ် ၂-ဦးတို့သည်လည်း ဗူးခွက်စသော ပရိက္ခရာများပြင်ဆင်ကာ ရွာတွင်းဆီ ဦးတည်ဆွမ်းခံသွားကြသော ရသေ့ ၂-ပါးထံလိုက်ကြရာ ရသေ့များက “ဘုန်းကံကြီးမား ဒကာများ ဘယ်အချိန်က လာကြသလဲ” ဟု မေးလိုက်ကြသည်၊ သူကြွယ်များက “ယခုတင်ပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ရသေ့ ၂-ပါး ပရိက္ခရာယူကာ အသီးသီး အိမ်ပင့်သွားကြပြီး ဆွမ်းကပ်၊ အမြဲဆွမ်းခံကြွဖို့လည်း ဝန်ခံကတိကို ယူကြသည်။</p> <h3>နဂါးစည်းစိမ်အထင်ကြီးသော ရာဟုလာအလောင်း</h3> <p>ရသေ့ ၂-ဦးတွင် ရာဟုလာအလောင်း သူကြွယ်ပင့်ထားသော ရသေ့ကား သည်းခြေကြောင့် ကိုယ်ပူရောဂါရှိသူဖြစ်၍ မဟာသမုဒ္ဒရာရေကို ၂-ဖြာခွဲ၍ ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းဗိမာန် တန်ခိုးဖြင့်သွားပြီး နေ့လယ်နေ့ခင်း နေတတ်သည်၊ ဥတုသပ္ပာယမျှမှ ပြန်လာပြီး မိမိဆွမ်းဒကာအိမ်၌ “ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းဗိမာန်လို ဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆိုပြီး ဆွမ်းအနုမောဒနာပြုသည်။</p> <p>နောက်တနေ့ ဆွမ်းဒကာက “အရှင်ဘုရားများ ဆွမ်းအနုမောဒနာပြုတဲ့ “ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းဗိမာန်လို ဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆိုသောစကားရဲ့ အနက်အဓိပ္ပာယ် တပည့်တော်များမသိပါ၊ ဘာကိုဆိုလိုတာပါလဲဘုရား” ဟု လျှောက်ထားရာ ရသေ့က “သင်တို့ စည်းစိမ်သည် ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းလို ဖြစ်ပါစေ” ဟု ငါဆုတောင်းသည်ဟု မိန့်ပြီး ယင်းနဂါးမင်းစည်းစိမ် ကြီးမားပုံကို ပြောပြရာ ထိုအခါမှစပြီး ယင်းနဂါးဗိမာန်မှာသာ ဆွမ်းဒကာစိတ်ထားတော့သည်။</p> <h3>ရဋ္ဌပါလအလောင်း သိကြားစည်းစိမ်တောင်း၍ သိကြားဖြစ်ရ</h3> <p>ရဋ္ဌပါလအလောင်း သူကြွယ်ပင့်ထားသော ရသေ့ကား တာဝတိံသာ နတ်ပြည်ကြွပြီး တိတ်ဆိတ်၍ (ဗိမာန်ဝ ကုက္ကိုပင်ကြီးပေါက်သော) သေရိသကဗိမာန်၌ နေ့သန့်စင်လေ့ရှိရာ သွားတိုင်း ပြန်တိုင်း သိကြားမင်းစည်းစိမ်ကို မြင်တွေ့ရ၍ မိမိဆွမ်းဒကာအား “သိကြားမင်းဗိမာန်လိုဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆိုပြီး ဆွမ်းအနုမောဒနာပြုသည်။</p> <p>နောက်တနေ့ ဆွမ်းဒကာက အလားတူမေး၍ ဖြေဆိုပြီး သိကြားမင်း၏ စည်းစိမ်ကြီးမားပုံကို ပြောပြရာ ယင်းသိကြားဗိမာန်မှာသာ ဆွမ်းဒကာစိတ်ထားတော့သည်၊ သူကြွယ် ၂-ဦးလုံး စုတေကြသောအခါ တောင့်တတိုင်းသော နေရာတို့၌ ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းနှင့် သိကြားမင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းသည် သူ့ခန္ဓာကိုယ်ကိုမြင်ပြီး “ငါ့ဆရာရသေ့သည် မနှစ်သက်ဖွယ် နေရာ၏ကျေးဇူးကို ပြောဆိုသည်၊ နဂါးဘဝကား ရင်ဖြင့်တွား၍ ကျက်စားရသော ဘဝဖြစ်သည်၊ တခြားနေရာမသိရှာတဲ့ ဆရာပါတကား” ဟု စဉ်းစားကာ စိတ်မသက်မသာဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-105 </p><hr> <h3>ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် စိတ်မညစ်နှင့်၊ ကောင်းမှုကိုပြု တောင်းဆုကိုယူ</h3> <p>ထိုခဏမှာပင် တန်ဆာဆင်ထားသော နဂါးကချေသည်များသည် အရပ်မျက်နှာအားလုံးတို့၌ တူရိယာများမြှောက်ချီလျက် ထီးမှုတ်ကခုန်ကြသည်။ နဂါးမင်းလည်း နဂါးအသွင်ပျောက် လုလင်အသွင်ရောက်သွား၏၊ ၁၅-ရက်တကြိမ် နတ်မင်းကြီး ၄-ပါး သိကြားမင်းထံ အခစားဝင်ကြရာ ပထဝိန္ဓရနဂါးမင်းလည်း ဝိရူပက္ခနတ်မင်းနှင့် အတူလိုက်သည်၊ သိကြားမင်းထံရောက်လျှင်ပင် သိကြားက မှတ်မိပြီး “မိတ်ဆွေ၊ ဘယ်ဘုံမှာဖြစ်သနည်း” ဟု မေးတော့သည်။</p> <p> “မမေးပါနှင့် အရှင်သိကြားမင်း၊ ရင်ဖြင့်တွားကာ သွားတဲ့နဂါးမင်းဘဝ ကျွန်ုပ်ဖြစ်နေရပါသည်။ အရှင်သိကြားမင်းတို့ကတော့ မိတ်ကောင်း ဆွေကောင်း ပေါင်းမိပါပေရဲ့” ဆိုလျှင် “မသင့်တဲ့နေရာ ငါဖြစ်ရလေခြင်းဟု ယူကျုံးမရ ဖြစ်မနေပါနှင့်၊ ယခုပွင့်နေသော ပဒုမုတ္တရဘုရားထံ ကောင်းမှုပြုပြီး သိကြားမင်းနေရာကိုသာ ဆုတောင်းပါ၊ ငါတို့ ၂-ဦး ချမ်းသာစွာ နေကြပါမည်” ဟု အားပေးလိုက်သည်။</p> <p>နဂါးမင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်ကို နက်ဖြန်မိမိဗိမာန်သို့ အပူဇော်ခံကြွရန် ပင့်ပြီး မိမိနဂါးပြည်၌ နဂါးပရိသတ်နှင့်တကွ တညဉ့်လုံး ပူဇော်ဖွယ်များ စီစဉ်သည်။</p> <p>နောက်တနေ့ အရုဏ်တက်သော် ဘုရားရှင်သည် အလုပ်အကျွေး သုမနထေရ်ကို ခေါ်၍ “ယနေ့ ငါဘုရား ခရီးဝေး ဆွမ်းခံကြမည်၊ ပုထုဇဉ်ရဟန်းများ နေရစ်ကြ၊ ပိဋက ၃-ပုံဆောင် ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါး၊ အဘိညာဉ် ၆-ပါးရသော ရဟန္တာများ လိုက်ပါကြစေ” ဟု စီစဉ်ဖို့ မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>နဂါးပြည်ကြွ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ရာဟုလာဖြစ်ဖို့ နဂါးမင်း ဆုတောင်းသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်နှင့်အတူ သံဃာတသိန်း ကောင်းကင်ပျံကြွတော်မူရာ နဂါးမင်းလည်း နဂါးပရိသတ်နှင့် အတူ အကြိုလာပြီး ဘုရားရှင်ကို ခြံရံကာ သမုဒ္ဒရာပေါ် မြအဆင်းရောင် လှိုင်းတံပိုးများ နင်းပြီးကြွသော သံဃာကို ဖူးမြင်ကြည်ညိုသည်၊ နဂါးမင်းသည် ရှေ့ဆုံးက ဘုရားရှင်နှင့် နောက်ဆုံး သာမဏေငယ် ဘုရားသားတော် ရေဝတကို ကြည့်ရှုလျက် “ကြွင်းသံဃာများ၏ ဤမျှသောတန်ခိုးသည် အံ့ဖွယ်မဟုတ်၊ ပျိုမျစ်နုနယ် သာမဏေငယ်၏ ဤသို့သောတန်ခိုးသည်သာ အလွန်အံ့ဖွယ်ရှိသည်” ဟု နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်မှု ဖြစ်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-106 <hr> နဂါးဗိမာန်၌ ဘုရားရှင် ထိုင်တော်မူပြီး၍ ကြွင်းသံဃာများ အစီအစဉ်အရ ထိုင်တော်မူကြရာ သားတော်ရေဝတသာမဏေသည် ဘုရားရှင်ရှေ့တော်မှာပင် နေရာရသည်။ နဂါးမင်းသည် ယာဂုခဲဖွယ်များ ဆက်ကပ်စဉ် ဘုရားရှင်ကိုတလှည့်၊ ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃၂-ဖြာပါသော ရေဝတ သာမဏေငယ်ကို တလှည့် ကြည့်ရှုပြီး အနီးကပ်ရဟန်းတော်အား “ဤသာမဏေငယ်သည် ဘုရားရှင်နှင့် မည်သို့တော်စပ်ပါသနည်း” ဟု မေးလျှောက်သည်၊ ဘုရားသားတော်ပါဟု ပြောပြသောအခါ “တင့်တယ်မှု အထွတ်အထိပ် ရောက်တော်မူသော ဘုရားရှင်၏သားတော် ဖြစ်ရသော ဤသူကား ကြီးမြတ်ပေစွ၊ သား၏ ကိုယ်ကလည်း တစိတ်တဒေသအားဖြင့် အဖဘုရားနှင့် တူပါပေရဲ့၊ ငါလည်း နောင်ဤသို့ပင် ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>သားရာဟုလာဖြစ်ချင်သော နဂါးမင်းသည် သိကြားထက် ကြီးသည်</h3> <p>နောက် ၁၅-ရက်ကြာ၍ ဝိရူပက္ခနတ်မင်းကြီးနှင့်အတူ သိကြားမင်းထံရောက်သောအခါ “တာဝတိံသာနတ်ပြည် ဆုတောင်းပြီးပြီလား” ဟု သိကြားမင်းက မေးလိုက်သည်၊ နဂါးမင်းက “အရှင်သိကြားမင်း၊ တာဝတိံသာဆု မတောင်းတော့ပါ၊ အပြစ်မမြင်သော်လည်း ဘုရားသားတော် ဥပရေဝတသာမဏေကို မြင်ပြီးချိန်မှစပြီး အခြားဆုများ၌ စိတ်မညွတ်တော့ပါ၊ နောင်တဆူသော ဘုရားရှင်၏ သားဆုကိုသာ တောင်းလိုက်ပါသည်၊ ကျွန်ုပ်တို့နှစ်ဦးသား ဘဝတူဖြစ်ရအောင် အရှင်သိကြားမင်းလည်း ဆုတဆုတောင်းပါ” ဟု တိုက်တွန်းလိုက်သည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းသိကြား သဒ္ဓါပဗ္ဗဇ္ဇိတ ဆုတောင်းသွားသည်</h3> <p>သိကြားမင်းသည် နဂါးမင်း၏စကားကို ဝန်ခံပြီး အာနုဘော်ကြီးသော ရဟန်းတပါးကိုမြင်ကာ အမျိုးကို ဆင်ခြင်လတ်သော် “အကွဲအပြဲတိုင်းပြည်ကို စေ့စပ်နိုင်စွမ်းရှိသော အမျိုး၏သားဖြစ်ပြီး ထမင်း ၁၄-နပ် (၇-ရက်) အငတ်ခံကာ မိဘကို ခွင့်ပြုစေပြီး ရဟန်းပြုသူ” ဟု သိပြီးနောက် မသိဟန်ဆောင်ကာ ဘုရားရှင်ကို မေးလျှောက်ပြီး ၇-ရက် ကောင်းမှုပြု၊ သဒ္ဓါပဗ္ဗဇ္ဇိတဧတဒဂ် ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ဗျာဒိတ်စကား မိန့်ကြားပြီး ဘုရားရှင်ကြွသွားပြီးနောက် သိကြားမင်းလည်း တာဝတိံသာ နတ်ပြည်ပြန်သွားသည်။</p> <p>၂-ဦးလုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ကြကာ ကမ္ဘာထောင်ပေါင်းများစွာ လွန်ပြီးနောက် ၉၂-ကမ္ဘာထက် ဖုဿဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူလာသည်၊ ဘုရားရှင်၏ခမည်းတော်မှာ မဟိန္ဒမင်းကြီးဖြစ်၍ ဘုရားရှင်မှာ ဘတူမိကွဲ ညီ ၃-ဦးရှိသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-107 </p><hr> <h3>ကိုယ်ရေးအရာရှိများ၏ အကြံဉာဏ်</h3> <p>မဟိန္ဒမင်းကြီးသည် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ငါ့ဘုရား၊ ငါ့တရား၊ ငါ့သံဃာဟု မြတ်နိုးစွာ ကိုယ်တိုင်ပင် ဘုရားရှင်ကို မပြတ်လုပ်ကျွေးသည်၊ တိုင်းစွန် နယ်ဖျားပုန်ကန်မှုဖြစ်ပွားသောတနေ့တွင် မင်းကြီးသည် သားတော် ၃-ပါးကိုခေါ်၍ “ပုန်ကန်မှုဖြစ်ပွားသော နေရာသို့ သားတော်တို့သော်လည်းကောင်း၊ ငါခမည်းတော်သည်လည်းကောင်း သွားမှ သင့်တော်မည်၊ ခမည်းတော်သွားရလျှင် ဤနည်းအတိုင်း ဘုရားရှင်ကို သားတော်တို့ ပြုစုရမည်” ဟု မိန့်ကြားရာ သားတော် ၃-ပါးလုံးကပင် တပြိုင်နက် “သားတော်တို့ပင် သူပုန်ရန်ကို နိုင်အောင် နှိမ်နင်းပါမည်” ဟု လျှောက်ထားရှိခိုးပြီး သွားရောက်နှိမ်နင်း အောင်ပွဲခံပြန်လာခဲ့ကြသည်၊ မင်းသားတို့သည် နေပြည်တော်မရောက်မီ လမ်းကြား၌ ခြေရင်းအလုပ်အကျွေး ကိုယ်ရေးအရာရှိများနှင့် “အမောင်တို့၊ ငါတို့ရောက်လျှင်ပင် ခမည်းတော်က ဆုပေးလိမ့်မည်၊ ဘယ်ဆု ယူကြရမည်နည်း” ဟု တိုင်ပင်မိန့်ကြားရာ “အရှင့်သားတို့အတွက် ခမည်းတော် နတ်ရွာစံလျှင် ရခဲသောအရာမည်သည် မရှိပါ၊ နောင်တော် ဖုဿဘုရားရှင်ကို ပြုစုလုပ်ကျွေးခွင့်ဆုကိုသာ ယူတော်မူကြပါ” ဟု အကြံပေး လျှောက်ထားကြသည်။</p> <p>အကြံပေးချက်ကို နှစ်သက်လက်ခံကြပြီး နေပြည်တော်သွားကာ ခမည်းတော်ဘုရားကို ဖူးမြော်လျှင်ပင် ခမည်းတော်က သားတော်များအား အားရကြည်ညိုစွာ ဆုပေးတော့သည်။</p> <h3>လူများ ၁၀-ပါးသီလ စောင့်သောထုံး သာဓက</h3> <p>သားတော်များက ၃-လပတ်လုံး ဘုရားရှင်ကို ပြုစုလုပ်ကျွေးလိုကြောင်း ဆုတောင်းရာ ခမည်းတော်က အခြားဆုတောင်းဖို့ မိန့်သော်လည်း “အခြားဆုဖြင့် ပြုဖွယ်မရှိပါ၊ ခမည်းတော်တို့ သားတော်များကို ဆုပေးလိုလျှင် ဤဆုကိုသာ ပေးတော်မူပါ” ဟု အဖန်ဖန် တင်လျှောက်ကြ၊ မိမိကိုယ်တိုင်လည်း ဝန်ခံမိလေသောကြောင့် “မပေးဘဲနေဖို့ မတတ်နိုင်” ဟု ကြံကာ သားတော်များလိုသောဆုကို ခမည်းတော်ပေးပါမည်၊ အထူးကတော့ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် တပါးတည်း လှည့်လည်တော်မူကြသည်ဖြစ်၍ ခြင်္သေ့မင်းများပမာ လွန်စွာချဉ်းကပ်နိုင်ခဲကုန်သည်၊ ဘုရားရှင်ကို မမေ့မလျော့ ပြုစုကြဟု သားတော်များအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>မင်းသား ၃-ပါးတို့သည် “ငါတို့ဘုရားရှင်ကို လုပ်ကျွေးလျှင် ဘုရားရှင် အာနုဘော်နှင့် သင့်လျော်အောင် လုပ်ကျွေးသင့်သည်” ဟု ကြံကာ စိတ်တူကိုယ်မှ ၁၀-ပါးသီလ ယူကြပြီးလျှင် ကိလေသာ အပုပ်နံ့မရှိကြဘဲ ဘုရားရှင်အား လှူရမည့် အလှူမဏ္ဍပ်အရပ်ရပ် ဆောင်ရွက်ရန် အမှုဆောင်ယောက်ျား ၃-ဦး ခန့်ထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-108 </p><hr> <h3>ဦးဆောင်ညွှန်မှူး ၃-ဦး၏ အလုပ်များ</h3> <p>တယောက်ကား ဥစ္စာ စပါးအပြည့်အစုံဖြစ်အောင် ဦးဆောင်ရ၍ တယောက်ကား နေ့စဉ်သုံး ပစ္စည်း ထုတ်ဆောင် ခြင်တွယ်ပေးရသည်၊ ကျန်တယောက်ကား အလှူကိစ္စစီမံ ခန့်ခွဲရသည်၊ ထို ၃-ယောက်တို့တွင် ဥစ္စာစပါး ပြည့်စုံအောင် ဦးဆောင်စီစဉ်ရသူက ငါတို့ဘုရားလက်ထက်တွင် ဗိမ္ဗိသာရမင်းမြတ် ဖြစ်လာ၍ နေ့စဉ်သုံးပစ္စည်း ထုတ်ပေးရသူကား ဝိသာခသဌေး ဖြစ်လာသည်၊ ဒါနဝေယျာဝစ္စမှူးကား အရှင်ရဋ္ဌပါလပင်တည်း၊ ဝေယျာဝစ္စမှူးသည် အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြုကိစ္စ စီမံခန့်ခွဲရသူဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ရာဟုလာအလောင်း ကျောင်းတိုက် ၅၀၀-ကျောင်းဒကာ</h3> <p>ရာဟုလာအလောင်းကား ကဿပဘုရားလက်ထက် ကာသိတိုင်း ရှင်ဘုရင် ကိကီမင်းကြီး၏သားကြီးဖြစ်ကာ ပထဝိန္ဓရမင်းသားအမည်ရသည်၊ ထိုမင်းသားမှာ နှမ ၇-ယောက်ရှိရာ ဘုရားရှင်အတွက် ပရိဝုဏ် ၇-ခု ဆောက်လှူကြသည်။ နှမ ၇-ယောက် အမည်နှင့် နောက်ဆုံးဘဝ ဖြစ်ရပ်များကား—<br> ၁။ သမဏီမင်းသမီးကား ခေမာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၂။ သမဏဂုတ္တာမင်းသမီးကား ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၃။ ဘိက္ခုနီမင်းသမီးကား ပဋာစာရာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၄။ ဘိက္ခုဒါယိကာမင်းသမီးကား ကုဏ္ဍလကေသိထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၅။ ဓမ္မာမင်းသမီးကား ကိသာဂေါတမီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၆။ သုဓမ္မာမင်းသမီးကား ဓမ္မဒိန္နာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၇။ သံဃဒါယိကာမင်းသမီးကား ဝိသာခါဥပါသိကာ ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အိမ်ရှေ့ရာထူးရ ပထဝိန္ဓရမင်းသားသည် ညီမ ၇-ဖော်တို့ကို “ညီမတို့ ဆောက်ပြီးသော ပရိဝုဏ် ၇-ခုထဲမှ အစ်ကို့ကို တခုပေးပါ” တောင်းရာ “အိမ်ရှေ့ရာထူးရအစ်ကို ဘုရားတို့ကသာ ညီမတို့ကို ပေးသင့်ပါသည်၊ အခြားပရိဝုဏ်တခု အစ်ကိုတို့ ဆောက်ကြပါ” ဟု ပြန်လျှောက်သဖြင့် မင်းသားသည် ကျောင်းတိုက် ၅၀၀-ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းပြီး အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု နတ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားသာသနာတော်တွင် ပထဝိန္ဓရမင်းသားသည် ဘုရားရှင်သားတော် ရာဟုလာဖြစ်၍ သူငယ်ချင်းကား ကုရုတိုင်း ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံးဝယ် ပါလသဌေးအိမ်၌ ရဋ္ဌပါလသဌေးသား ဖြစ်လာသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တန်ဟောပြီး အစဉ်သဖြင့် ကပိလဝတ်ပြည်ကြွလာ၍ ရာဟုလာကို ရှင်ပြုပေးတော်မူသည်၊ အမြဲဆုံးမတော်မူသောအားဖြင့် (သုတ္တနိပါတ် ပါဠိတော်လာ) ရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောတော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-109 </p><hr> <h3>အနုဇာတသားတော် ရာဟုလာ ကြည်ညိုစရာ</h3> <p>ရာဟုလာကား နံနက်စောစောထ၍ လက်ခုပ်ဖြင့် သဲကျုံးကာ “ဘုရားနှင့် ဆရာဥပဇ္ဈာယ်တို့ထံမှ ယနေ့ဤသဲလုံးအမျှ ဩဝါဒကို ရလိုပါ၏” ဆိုလေ့ရှိရကား “ရာဟုလာ သာမဏေသည် အဆုံးအမကို လွယ်ကူစွာ ခံယူသူဖြစ်၍ အဖဘုရားရှင်အား သင့်တော်လျောက်ပတ်သော သားမြတ်စင်စစ် ဖြစ်ပေစွ” ဟု သံဃာ့ပရိသတ်၌ ကျေးဇူးစကား ထင်ရှားဖြစ်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းများစိတ်ဖြစ်ပုံ သိတော်မူ၍ ဓမ္မဒေသနာလည်း တိုးပွား၊ ရာဟုလာဂုဏ်လည်း ထင်ရှားအောင် ကြွသွားပြီး ရာဟုလာဂုဏ်ပြ (ဧကကနိပါတ်၊ သီလဝဂ်၊ ၆-ခုမြောက်) တိပလ္လတ္ထမိဂဇာတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ရာဟုလာအား ၇-နှစ်သားအရွယ် သာမဏေငယ်အခါ၌ပင် ရာဟုလာသည် ငယ်သေး၍ မုသားပြောမှု မပြုဖြစ်အောင် ရည်ရွယ်တော်မူကာ (မဇ္ဈိမနိကာယ် မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ) အမ္ဗလဋ္ဌိယရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>၁၈-နှစ်သားအရွယ် ဘုရားနောက်တော်က ဆွမ်းခံဝင်၍ ဘုရားရှင်၏လည်းကောင်း၊ မိမိ၏လည်းကောင်း အဆင်းလှပုံမြင်ပြီး တဏှာနှင့်စပ်သော အကြံကြံစဉ် မဟာရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။ ရာဟုလာ ဝိပဿနာပွားရန် သံယုတ် ရာဟုလောဝါဒသုတ် (၂၂) သုတ်နှင့် အင်္ဂုတ္တိုရ် (စတုက္ကနိပါတ်) ရာဟုလောဝါဒသုတ်များ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ရာဟုလာ ရဟန္တာဖြစ်ချိန်နှင့် အပြိုင်တရားရသူများ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ရာဟုလာ ဉာဏ်ရင့်လာပုံကို သိ၍ ရဟန်းဝါမရမီ အန္ဓတောအုပ်၌ သီတင်းသုံးကာ စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ်ကို ဟောသည့်ဒေသနာအဆုံး၌ ကုဋေတသိန်း နတ်ဗြဟ္မာများနှင့်အတူ ရာဟုလာ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်တော်မူသည်၊ သောတာပန်စသည့်နတ်များ မရေမတွက်နိုင်တော့ပေ၊ နောက်ပိုင်းအချိန် ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရား ကုရုတိုင်း ခရီးကြွချီ၍ ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံး (အိမ်တိုင်း၊ ကျီတိုင်းစပါး အမြဲပြည့်နေသော နိဂုံး) သို့ ရောက်လတ်သော် ရဋ္ဌပါလသဌေးသားသည် ဘုရားတရားတော်နာရ၍ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ မိဘများထံ ခဲယဉ်းစွာ ခွင့်တောင်းပြီး ဘုရားရှင်အမိန့်အရ ရဟန်းတပါးထံ၌ ရှင်ရဟန်းပြုလေသည်။</p> <h3>ရဋ္ဌပါလ၏ဖခင် သံဃာမြင်သမျှ ဆဲရေး</h3> <p>ရဋ္ဌပါလရှင်ရဟန်းပြုသော နေ့မှစ၍ ဖခင်သဌေးကြီးသည် မိမိအိမ်တံခါး ရဟန်းတော်များကြွလာသည်ကို မြင်လျှင် “ကိုယ်တော်များအတွက် ဤအိမ်မှာ ဘာအလုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-110 <hr> ရှိသနည်း၊ တဦးတည်းသောသားကို ခေါ်သွားကြသည်၊ ယခုဘာလုပ်ကြဦးမည်နည်း” ဟု ဆဲရေးရေရွတ်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ၁၅-ရက်သာ ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးပြီး သာဝတ္ထိမြို့ ပြန်ကြွသည်၊ ထိုသာဝတ္ထိမြို့၌ပင် အရှင်ရဋ္ဌပါလ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်တော်မူသည်။ အရှင်ရဋ္ဌပါလသည် ဘုရားရှင်ထံ ခွင့်ပန်ပြီး မိဘများကိုတွေ့ရန် ထုလ္လကောဋ္ဌိတနိဂုံး ကြွလာပြီး အိမ်စဉ်ဆွမ်းခံလတ်သော် ဖခင်အိမ်၌ တညသိပ် မုယောမုန့်သိုးကိုရ၍ အမြိုက်သုဓာဘုတ်ပမာ ဘုဉ်းပေးသည်။ ဖခင်ကြီးတွေ့၍ အပြစ်တင်ကာ ပင့်သော်လည်း (ယနေ့ ဆွမ်းကိစ္စပြီးရကား) နောက်နေ့အတွက်သာ လက်ခံလိုက်သည်။ နောက်နေ့ ဖခင်အိမ်ကြွ ဆွမ်းစားပြီးသော် တန်ဆာဆင်ထားသော မိန်းမအပေါင်း၌ အသုဘသညာဖြစ်စေကာ ရပ်လျက်သာ တရားဟောပြီး လေးညှို့မှလွှတ်သော မြားပမာ ကောင်းကင်ပျံတက်ပြီး ကောရဗျမင်း၏ မိဂစီရဥယျာဉ်ကြွကာ မင်္ဂလာကျောက်ဖျာ၌ ထိုင်တော်မူသည်။</p> <p>မိမိထံ ဖူးမြော်ရောက်လာသော ကောရဗျမင်းအား ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှု ၄-ပါးတို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်အပ်သော တရားဟောကြားပြီး ဘုရားထံ ပြန်ကြွသည်၊ နောက်ပိုင်းအချိန် ဘုရားရှင်က ဧတဒဂ်အရာ ထားတော်မူသည်။</p> <h3>၃။ စာရေးတံမဲကို ပထမ ရယူတတ်သူတို့တွင် ကုဏ္ဍဓာနသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ကုဏ္ဍဓာနအတွက် ဧတဒဂ်ရကြောင်းများ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား အနာထပိဏ်သဌေးသမီး မဟာသုဘဒ္ဒါ ပင့်ဖိတ်၍ ဘုရားရှင် ဥဂ္ဂမြို့ ကြွသောနေ့၌ “ယနေ့ ဘုရားရှင် ခရီးဝေးဆွမ်းခံကြွမည်၊ ပုထုဇဉ်ရဟန်းများ စာရေးတံမဲ မယူကြပါနှင့်၊ ရဟန္တာ ၅ဝဝ-ကိုသာ ယူကြပါ” ဟု ဆိုလတ်သော် ပထမဆုံး ရဲရင့်စွာ မြွက်ဆို၍ စာရေးတံမဲကို ယူတော်မူသည်။</p> <p>အနာထပိဏ်သဌေးသမီး စူဠသုဘဒ္ဒါပင့်ဖိတ်၍ ဘုရားရှင် သာကေတမြို့ ကြွသောနေ့မှာလည်း ရဟန္တာ ၅၀၀-တို့အလယ်တွင် ပထမဆုံး စာရေးတံမဲကို ယူတော်မူပါ၏၊ သုနာပရန္တဇနပုဒ်ကြွသောနေ့မှာလည်း နည်းတူပင်တည်း၊ ဤအကြောင်းများကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်ပြီး ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရကာ ကဿပဘုရားလက်ထက်မှာမူ ဘုမ္မစိုးနတ် ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-111 </p><hr> <h3>ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ၆-နှစ်မှတကြိမ် ဥပုသ်ပြုရသည်</h3> <p>သက်တော်ရှည် ဘုရားရှင်များလက်ထက် (သက်တော်တိုသော ငါတို့ဘုရား လက်ထက်မှာလို) ၁၅-ရက် တကြိမ် ဥပုသ်မပြုရပါ။ မှန်၏၊ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ၆-နှစ် တကြိမ် ဥပုသ်ပြုရသည်၊ ကဿပဘုရား လက်ထက်မှာမူ ၆-လတကြိမ် ပါတိမောက်ပြ ဥပုသ်ပြုသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားရှင်၏ ပါတိမောက်ပြ ဥပုသ်ပြုချိန် ရောက်လာသောအခါ နယ်မှာနေသော သူငယ်ချင်း ရဟန်း ၂-ပါး ဥပုသ်ပြုရန် ကြွသွားကြစဉ် အရှင်မြတ်အလောင်း ဘုမ္မစိုးနတ်က “ဤရဟန်း ၂-ပါးတို့ မေတ္တာအလွန်လျှင် ခိုင်မြဲကြသည်၊ ခွဲသူရှိလျှင် ကွဲ-မကွဲ” ကြံစည်ကာ အခါအခွင့်ကြည့်ပြီး ထိုမထေရ်တို့၏ မနီးမဝေးမှ လိုက်လာခဲ့ကြသည်။</p> <h3>ဘုမ္မစိုးနတ်၏ စူးစမ်းဟန် အရှင်မြတ်ခံရပြီ</h3> <p>မထေရ်တပါးသည် သပိတ်သင်္ကန်းကို ကျန်တပါးလက် အပ်နှံပြီး ကိုယ်လက်သုတ်သင်ရန် ရေချမ်းသာနေရာသို့သွား၍ လက်ခြေဆေးပြီးမှ ချုံသဖွယ် လုံခြုံရာမှ ထွက်လာသည်၊ ဘုမ္မစိုးနတ်သည် ထိုမထေရ်၏ နောက်နားမှ လှပသော မိန်းမအသွင် ဖန်ဆင်းပြီး ဆံပင်ကိုခါကာ ပြန်ပြင်ထုံးသလို လည်းကောင်း၊ နောက်ကျောမှ ဖုန်ခါသလိုလည်းကောင်း၊ ထဘီကို ပြန်ပြင်ဝတ်သကဲ့သို့ လည်းကောင်း မထေရ်၏ဖဝါးခြေထပ် ကပ်လိုက်ကာ ချုံမှထွက်ခဲ့သည်။</p> <p>အဖော်မထေရ်သည် သင့်ရာတနေရာကစောင့်ယင်း ဤအကြောင်းမြင်၍ စိတ်မချမ်းမသာဖြစ်ကာ “ဤရဟန်းနှင့် အတူတကွ ကာလရှည်ကြာ ထားရှိလာသော ငါရဲ့ မေတ္တာသည် ယခုပျက်လေပြီ၊ ဤလိုယုတ်မာမှန်းသိလျှင် ဤမျှကြာအောင် ဤရဟန်းနှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်မှု ပြုလိမ့်မည်မဟုတ်” ဟု စဉ်းစားပြီး ချုံမှထွက်လာသော ရဟန်းရောက်လာလျှင်ပင် “ငါ့ရှင်၊ သင့်သပိတ်သင်္ကန်း ယူလော့၊ သင့်လိုယုတ်မာသော သူငယ်ချင်းနှင့်အတူ ခရီးတကြောင်း ပေါင်းမသွားလို” ဟု အပြတ်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>နတ်ကျီစယ်၍ ရဟန်း ၂-ပါး မေတ္တာပျယ်</h3> <p>ထိုစကား ကြားလျှင်ပင် ထိုသူတော်ကောင်း လဇ္ဇီရဟန်း၏ နှလုံးသားမှာ ချွန်ထက်သောလှံကို ဆုတ်ကိုင်ထိုးမွှေသလို ဖြစ်သွားသဖြင့် “ငါ့ရှင်စကား ဘာကိုဆိုလိုတာလဲ၊ ယခုအချိန်အထိ ဒုက္ကဋ်အာပတ်မျှ ငါမမြင်၊ သို့ပါလျက် ယခု ငါ့ကို ယုတ်မာသူဟု သင်ဆိုသည်၊ ဘာကို သင်မြင်ထားပါသလဲ” ဟု ပြန်မေးလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-112 <hr> စွပ်စွဲသောမထေရ်က “အခြားမြင်စရာ ဘာမျှမလို၊ မှားယွင်းပြီးသောသဘောရှိသော ပြင်ဆင်လှပ မာတုဂါမနှင့် တနေရာတည်း နေပြီးမှ သင်ထွက်လာခဲ့သည်မဟုတ်လော” ဟု ဆိုပြန်ရာ သူတော်ကောင်းရဟန်းက “ဤအပြစ်မျိုး ငါ့မှာမရှိ၊ ဤသဘောရှိသော မာတုဂါမကိုလည်း ငါမမြင်” ဟု ၃-ကြိမ်တိုင်အောင် ဖြေရှင်းသော်လည်း စွပ်စွဲသူရဟန်းသည် မယုံကြည်နိုင်ဘဲ မိမိအမြင်ကိုသာ အမှန်ယူပြီး သူတော်ကောင်းရဟန်းနှင့် အတူမသွား၊ တပါးသောလမ်းဖြင့် ဘုရားထံသွားသည်၊ သူတော်ကောင်းရဟန်းလည်း တခြားလမ်းဖြင့် ဘုရားထံသို့ပင် သွားလေသည်။</p> <h3>လူမိုက်နောက်မှ နောင်တရသော်လည်း အကုသိုလ်က ခွာရတာပါ</h3> <p>သံဃာတော်များ ဥပုသ်အိမ် သိမ်အပြင်သို့ဝင်ချိန် စွပ်စွဲသောရဟန်းသည် သူတော်ကောင်းရဟန်းကို တွေ့မြင်၍ “ဤဥပုသ်အိမ်၌ ဤရဟန်းယုတ်နှင့် အတူ ဥပုသ်မပြု” ဟု ကြံကာ ထွက်၍ အပြင်သွားနေသည်။</p> <p>ဘုမ္မစိုးနတ်သည် “ဝန်လေးသောအမှု ငါပြုမိပြီ” ဟု ကြံကာ သူအိုသီတင်းသည် အသွင်ဖြင့် စွပ်စွဲသောရဟန်းထံလာပြီး “အရှင်မြတ်၊ ဘာ့ကြောင့် ဤအပြင်မှာ ရပ်တည်နေပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ “ရဟန်းယုတ်နှင့် ဥပုသ်အတူ မပြုလိုသောကြောင့်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p> “ဤလိုမှတ်ယူတော် မမူကြပါလင့်၊ အရှင်ဘုရားစွပ်စွဲသောရဟန်းကား သီလစင်ကြယ်ပါသည်၊ အရှင်ဘုရားများမြင်သော မာတုဂါမကား တပည့်တော်ပါ၊ အရှင်ဘုရားတို့ ၂-ပါး မေတ္တာ ခိုင်မခိုင် စုံစမ်းရန်နှင့် လဇ္ဇီရဟန်း အလဇ္ဇီရဟန်း အဖြစ်ကိုလည်း ကြည့်ရှုလိုသဖြင့် မာတုဂါမယောင်ဆောင်၍ လိုက်သောအမှု တပည့်တော်ပြုမိပါသည်” ဟု ပြည့်စုံစွာ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>မထေရ်က “သင်မည်သူလဲ” ဟု မေးရာ “တပည့်တော် ဘုမ္မစိုးနတ်ပါ” ဟု လျှောက်ထားယင်း နတ်၏တန်ခိုးဖြင့် ရပ်တည်၍ မထေရ်မြတ်ခြေတို့၌ ဝပ်စင်းပြီး “တပည့်တော်အား သည်းခံတော်မူကြပါ၊ ဤအပြစ်ကို စွပ်စွဲခံ သူတော်ကောင်းမထေရ် မသိပါ၊ ဥပုသ်ပြုတော်မူကြပါ” ဟု တောင်းပန်ပြီး သိမ်တွင်းသွင်းသဖြင့် ဥပုသ်အတူပြုကြသည်၊ အဆွေခင်ပွန်း ချစ်ကျွမ်းဝင်ကာ တနေရာတည်း၌ကား ၂-ပါးအတူ မဖြစ်တော့ပေ။ (စွပ်စွဲသောရဟန်း၏ ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် မဟာအဋ္ဌကထာ၌ ထုတ်မပြဆိုသော်လည်း) အစွပ်စွဲခံ သူတော်ကောင်းရဟန်းကား အဆင့်ဆင့် ဝိပဿနာပွားကာ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-113 </p><hr> <h3>ဆယ်မိနစ်မျှအပြစ် နှစ်အသင်္ချေ ခံရပေသည်</h3> <p>ဘုမ္မစိုးနတ်ကား ကဿပဘုရားနှင့် ငါတို့ဂေါတမဘုရား ၂-ဆူကြား ကာလပတ်လုံး အပါယ်ကျရသည်၊ တခါတရံ လူ့ဘဝလာပြန်ကလည်း သူတကာပြုသမျှအပြစ် သူ့အပေါ်သာ ကျရောက်သည်။</p> <p>ထိုဘုမ္မစိုးနတ်သည် ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် ပုဏ္ဏားမျိုး ဓာနလုလင် ဖြစ်လာသည်၊ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်၍ အရွယ်ကြီးသောအခါ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၍ ရဟန်းပြုသည်၊ ရဟန်းပြုသောနေ့မှစ၍ တန်ဆာဆင်အပ်သော မိန်းမတယောက် (နတ်ကြွေး မိန်းမသာတည်း၊ မိန်းမစစ်မဟုတ်) သည် ဓာနမထေရ် ရွာတွင်းဝင်လျှင်အတူ၊ ထွက်လျှင်အတူ၊ ကျောင်းတွင်းဝင်လျှင်အတူ၊ ရပ်လျှင်အတူ ရုပ်အရိပ်အမြဲ နောက်က ကပ်ပါသည် ထင်ရသည်၊ ထိုမိန်းမကို ဓာနမထေရ် မမြင်ရ၊ အခြားသူများသာ မြင်ရသည်။</p> <p>ရွာမှာ ယာဂုဆွမ်းလှူကြသော အမျိုးသမီးများက “အရှင်ဘုရားဖို့ ယာဂုတဇွန်း၊ တပည့်တော်တို့သူငယ်ချင်း ဤမိန်းမဖို့တဇွန်း” ဟု ပျက်ရယ်ပြုကြသည်၊ မထေရ်မြတ်အတွက် ပင်ပန်းကြီးစွာ ဖြစ်ရ၏၊ ကျောင်းရောက်ပြန်လျှင်လည်း သာမဏေများ၊ ရဟန်းငယ်များ ဝိုင်းလာကြပြီး “အရှင်ဓာန မိန်းမကြူးသူဖြစ်၏” ဟု ပျက်ရယ်ပြုသောကြောင့် “ကုဏ္ဍဓာန မိန်းမကြူးသော ဓာနထေရ်” အမည်ရသည်။</p> <p>မထေရ်သည် ထိုသာမဏေနှင့် ရဟန်းငယ်များ ဆူညံစွာပြုအပ်သော ပြောင်လှောင်မှုကို သည်းမခံနိုင်ရကား စိတ်ရူးပေါက်ကာ “သင်တို့သာ မိန်းမကြူးကြ၏၊ သင်တို့ ဥပဇ္ဈာယ်များ၊ ဆရာများသာ မိန်းမကြူးကြ၏” ဟု ပြန်ပြောတော့သည်။</p> <h3>ကံဟောင်းမပျောက်ခင် ကံသစ်ရောက်လာ ကြောက်စရာ</h3> <p>ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားကြသဖြင့် ခေါ်၍ မေးတော်မူရာ “မပြတ်ညှဉ်းဆဲမှုဒဏ် သည်းမခံနိုင်၍ ပြောမိကြောင်း” လျှောက်ထားသည်။ “သင် ရှေးကပြုခဲ့သော မကောင်းမှုကံ ယနေ့တိုင်အောင် ဟောင်းနွမ်းဆွေးမြေ့သွားဖို့ (ကျေအေးသွားဖို့) မတတ်နိုင်သေးဖြစ်သည်၊ ယခုထပ်၍ ဤသို့သဘောရှိသော ကြမ်းတမ်းသောစကားကို မဆိုနှင့်ချစ်သား” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ကြားပြီး—</p> <p>ချစ်သား၊ မည်သူ့ကိုမျှ အကြမ်းစကား မပြောကြားလင့်၊ အပြောခံရသူတို့က သင့်ကို တန်ပြန် ပြောကုန်ရာ၏၊ စောင်းမြောင်း ချုပ်ချယ် ထိပါးဖွယ်စကား ပြောကြားခြင်းသည် ဆင်းရဲလှ၏။ ကိုယ်မှုနှုတ်မှုဒဏ် ပြန်လှန် ပုတ်ခတ်သော သစ်သားကို အတုံ့အပြန် ကိုယ်မှုနှုတ်မှုဒဏ်များသည် လေညာပစ်အပ်သော ပြာမှုန့်ပမာ ပြန်လာကုန်ရာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-114 <hr> ချစ်သား၊ သင်သည် မိမိကိုယ်ကို အနားရေးကို ခုတ်ထွင်း အသံမထွက်သော လင်းကွင်းပမာ ငြိမ်သက်စွာ အားထုတ်နိုင်လျှင် ဒုက္ခပျောက် နိဗ္ဗာန်ရောက်သူ ဖြစ်ရလေပြီ၊ ဤသို့ဖြစ်လျှင် သင်ချစ်သားသန္တန်မှာ စောင်းမြောင်းချုပ်ချယ် ထိပါးဖွယ်စကား ပြောကြားမှု မရှိနိုင်တော့ပေ။</p> <p>ဟု ၂-ဂါထာဟောကြားတော်မူပြန်ရာ ဒေသနာအဆုံး သတ္တဝါများစွာ သောတာပန် စသည် တည်ကြသည်။</p> <h3>သာသနာသန့်ရှင်းရေး စုံစမ်းရေးလွှတ်</h3> <p>မာတုဂါမ ကပ်ပါနေသော မထေရ်၏ ဖြစ်ရပ်ကို သံဃာများမိန့်၍ ကောသလမင်းကြီးသိသဖြင့် စုံစမ်းရေးလွှတ်ပြီး ကိုယ်တိုင်လည်း အနည်းငယ်သော အခြံအရံဖြင့် မထေရ်နေရာ သွားလေ့လာသည်၊ ထိုအချိန် မထေရ်မြတ်သင်္ကန်းချုပ်နေရာ ယင်းမိန်းမလည်း မထေရ်နှင့် မလှမ်းမကမ်းမှာ ရပ်နေသလို ထင်ရသည်၊ ထိုမိန်းမကို မင်းကြီးမြင်၍ “အကြောင်းထူးရှိပြီ” ဟု ကြံကာ ယင်းမိန်းမရပ်ရာသို့သွားလျှင် မိန်းမသည် မထေရ်မြတ် ကျောင်းတွင်း ဝင်သွားသလိုထင်ရပြန်သည်၊ မင်းကြီးသည် ထိုမိန်းမနှင့်အတူ ကျောင်းတွင်းဝင်ပြီး နေရာအနှံ့ကြည့်ရာ မမြင်တော့မှ “မာတုဂါမအစစ်မဟုတ်၊ မထေရ်၏ တခုသော အကုသိုလ်ကံကျိုးဖြစ်သည်” ဟု မှတ်ချက်ချပြီး မထေရ်မြတ်အနီးသို့ ပထမသွားစဉ်က မရှိခိုးသော်လည်း အမူအရာမှန်ပုံသိပြီး ပြန်လာမှ ရှိခိုးကာ သင့်ရာနေ၍ “ဆွမ်းပစ္စည်းပင်ပန်းပါသလား” ဟု မေးလျှောက်လေသည်။</p> <h3>အမှန်ပုဂ္ဂိုလ်များ စုံစမ်းခံရ၍အကျိုးများ</h3> <p> “သင့်ရုံရှိပါ၏” ဟု မိန့်ကြားလျှင် “အရှင်မြတ်စား သိပါတယ်ဘုရား၊ ဤလို ညစ်ညူးကြောင်း မာတုဂါမနှင့်အတူ သွားလာနေရသော အရှင်ဘုရားတို့အား ဘယ်သူတွေ ကြည်ညိုနိုင်မှာလဲ၊ ဤအချိန်မှစ၍ ဘယ်နေရာမှ အရှင်ဘုရား ကိစ္စမရှိပါ၊ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ တပည့်တော် ထောက်ပံ့ပါမည်၊ အရှင်ဘုရားတို့သာ အသင့်နှလုံးသွင်း အားထုတ်ရေး မမေ့ကြပါကုန်လင့်” ဟု လျှောက်ထားပြီး မပြတ် ဆွမ်းလုပ်ကျွေးသည်။ အရှင်မြတ်ကား ကောသလမင်း အထောက်အပံ့ရ၍ ဆွမ်းကိစ္စ ပြည့်စုံသဖြင့် စိတ်တည်ကြည်ကာ ဝိပဿနာပွားရကား အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်ပြီး မာတုဂါမရုပ်လည်း ကွယ်ပျောက်တော့သည်။</p> <h3>သစ္စာပိုင်လျှင် ပန်းကိုပင် လိုရာသို့ ခိုင်းသည်</h3> <p>မဟာသုဘဒ္ဒါသည် ဥဂ္ဂမြို့ မိစ္ဆာအမျိုးမိနေသော်လည်း “မြတ်စွာဘုရားသည် ငါ့ကို သနားစောင့်ရှောက်ပါစေသတည်း” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် ဥပုသ်ဆောက်တည်ကာ<br> <br>စာမျက်နှာ-115 <hr> ကိလေသာအပုပ်နံ့ ကင်းရှင်းစွာဖြင့် အထက်ပြာသာဒ်အပြင်၌ ရပ်တည်ပြီးလျှင် “ပန်းတို့သည် လမ်းအကြား၌ မရပ်တည်ကြဘဲ ဘုရားရှင်အထက်၌ မျက်နှာကြက်ဖြစ်၍ တည်ပါစေ၊ ဘုရားရှင်သည် ဤအမှတ်သညာဖြင့် နက်ဖြန်ခါ ရဟန်း ၅၀၀-နှင့်အတူ ငါ့ဆွမ်းကို ခံယူပါစေ” ဟု သစ္စာပြု၍ မြတ်လေးပန်း ၈-ဆုပ်တို့ကို ပစ်လွှတ်လိုက်သည်။</p> <p>ပန်းများကောင်းကင်ကသွားပြီး တရားဟောနေစဉ် ဘုရားရှင်၏ အထက်မျက်နှာကြက်ဖြစ်၍ တည်ကြရာ ဘုရားရှင်မြင်တော်မူ၍ စိတ်တော်ဖြင့် သုဘဒ္ဒါဆွမ်း လက်ခံတော်မူပြီး နောက်တနေ့ အရုဏ်တက်တွင် “အာနန္ဒာ၊ ယနေ့ ငါတို့ ခရီးဝေးဆွမ်းခံကြွမည်၊ ပုထုဇဉ်တို့အား စာရေးတံမဲမပေးဘဲ အရိယာတို့အားသာ ပေးလိုက်” ဟု မိန့်ကြားတော်မူသည်။ ဘုရားရှင်အမိန့်အတိုင်း အရှင်အာနန္ဒာ စီစဉ်ရာ ကုဏ္ဍဓာနထေရ်က “စာရေးတံမဲ ယူခဲ့ပါ” ဟု ပထမဆုံးစာရေးတံမဲယူဖို့ လက်ဆန့်တန်းရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ကုဏ္ဍဓာနတို့လို ရဟန်းများအား ဘုရားရှင်မပေး၊ အရိယာတို့အားသာ ပေးစေသည်” ဟု အကြံဖြစ်ကာ ဘုရားထံ သွားလျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ပိုင်ခွင့် အသင့်စုံလင် စွမ်းအားရှင်</h3> <p> “ကုဏ္ဍဓာနရဟန်းက စာရေးတံမဲယူလိုလျှင် ပေးလိုက်ပါ” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ကြားရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ကုဏ္ဍဓာနအား စာရေးတံမဲပေးဖို့ မသင့်လျှင် ဘုရားရှင် တားမြစ်တော်မူရာ၏။ အကြောင်းတခုခု ရှိသည်ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ ကုဏ္ဍဓာနအား အပေးသွားဖို့ ခြေလှမ်းပြင်တော့သည်။</p> <p>ကုဏ္ဍဓာနမထေရ်သည် အရှင်အာနန္ဒာမလာမီပင် ဈာန်သမာပတ်ဝင်စားကာ တန်ခိုးဖြင့် ကောင်းကင်မှာရပ်ပြီး “စာရေးတံမဲခွက် ယူခဲ့ပါ၊ ငါ့ကို ဘုရားရှင်သိပါသည်၊ ငါလိုရဟန်း အဦးဆုံးစာရေးတံမဲနှိုက်ယူသည်ကို ဘုရားရှင်မတားပါ” ဟု ရဲရင့်စွာ ပြောဆိုပြီး လက်ဆန့်တန်းကာ စာရေးတံမဲနှိုက်ယူသည်၊ ဤသို့လျှင် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။<br> ၄။ ဆန်းကြယ်သောဉာဏ် ပဋိဘာန်ရှိသူတို့တွင် ဝင်္ဂီသသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>တပည့်ကောင်းမှန်၍ ဆဝသီသ မန္တန်ရ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ဘုရားထံတော်သွားလျှင် မြင်ရာအရပ်မှစ၍ လပြည့်ဝန်း၊ နေမင်း၊ ကောင်းကင်၊ သမုဒ္ဒရာ၊ ဆင်ပြောင်ကြီး၊ ခြင်္သေ့မင်းများနှင့် နှိုင်းယှဉ်စံထားပြီး ရာထောင်မက ပုဒ်ပဒတို့ဖြင့် ဘုရားဂုဏ်တော် ထုတ်ဖော်လျက်သာ ချဉ်းကပ်တတ်၍ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-116 <hr> ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့၌ သူကြွယ်ဖြစ်ပြီး ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ ဝင်္ဂီသပုဏ္ဏားဖြစ်လာကာ ဗေဒင် ၃-ပုံနှင့်တကွ သူသေ၏ဦးခေါင်းခွံကို လက်သည်းဖြင့် ခေါက်ကြည့်ကာ သေသူသွားရာဘဝကို သိနိုင်သော ဆဝသီသ မန္တန်ကိုပါ (ဆရာ့ဝတ်ကျေသူဖြစ်၍) တတ်မြောက်သည်။</p> <h3>မျောက်ပြတန်တောင်း သိကောင်းစရာ ဖြစ်ရပ်မှာ</h3> <p>ပုဏ္ဏားများက “ဤမန္တန်သည် ငါတို့အတွက် အသက်မွေးဖို့ရာ စီးပွားရေးလမ်းကြောင်း” ဟု သိကြပြီး ဝင်္ဂီသလုလင်ကို လုံခြုံသောယာဉ်မှာတင်၍ ထိုင်နေစေကာ ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည်တို့သို့ လှည့်လည်ကြလျက် ဆိုင်ရာတံခါးဝမှာ စခန်းချပြီး လူများစုလာမှ “ဝင်္ဂီသလုလင်ကို မြင်သူသည် ဥစ္စာကိုလည်းကောင်း၊ ကျော်စောသတင်းကို လည်းကောင်း၊ ရနိုင်၍ နတ်သို့လည်း ရောက်နိုင်သည်” ဟု သတင်းလွှင့်ကြသည်၊ ဝါဒဖြန့်စကားကြောင့် တံစိုးလက်ဆောင်ပေး၍ပင် လူအများကြည့်လိုကြသည်။</p> <h3>ဝင်္ဂီသ မန္တန်စွမ်းရည်</h3> <p>မင်းအမတ်များသည်လည်း ဝါဒဖြန့်ပုဏ္ဏားများထံသွားပြီး ဆရာ့ရဲ့ အသိထူးကို မေးရာ ဇမ္ဗူဒိပ်နေရာမှာ ငါတို့ဆရာနှင့်တူသောပညာ မရှိ၊ ၃-နှစ်အထက်က သေသူတို့၏ ဦးခေါင်းခွံကို လက်သည်းဖြင့်ခေါက်ကြည့်လျှင် “ဤသေသူ ဘယ်ဘဝမှာ” ဟု သိနိုင်ကြောင်း ပြောပြကြသည်၊ ဝင်္ဂီသကလည်း လူများသံသယကင်းအောင် ထိုသေပြီးသူများကို ပူးဝင်စေ၍ ရောက်ရာဘဝမှန်ကို မန္တန်စွမ်းဖြင့်ပြောစေရကား လူများလက်မှ အသပြာ ရာလိုက် ထောင်လိုက် ရလေသည်။</p> <p>ပုဏ္ဏားများ ပါသနှင့် စိတ်ကြိုက်လှည့်လည်ပြီး သာဝတ္ထိသွားကြ၍ ဇေတဝန်အနီး ရောက်သော် ဝင်္ဂီသသည် “ရဟန်းဂေါတမကို ပညာရှင်ဟု ဆိုကြသည်၊ အကယ်ပင် ဤပုဏ္ဏားများစကားအတိုင်း ငါစခန်းသွားနေဖို့မသင့်၊ ပညာရှိများထံ သွားဖို့သင့်သည်” ဟု ကြံပြီး ပုဏ္ဏားများကို “သင်တို့သွားကြ၊ ကျွန်ုပ် ရဟန်းဂေါတမကို သွားဖူးပါမည်၊ ပရိသတ်များမလို” ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏားများက “ရဟန်းဂေါတမထံ သွားကြည့်ဖို့ သင်မနှစ်သက်ပါလင့်၊ လာကြည့်သူကို ရဟန်းဂေါတမက မာယာပညာဖြင့် လှည့်စားတတ်ပါသည်” ဟု ပြောသော်လည်း လက်မခံဘဲ ဘုရားထံသွား ချိုသာသော နှုတ်ဆက်စကား လျှောက်ထားကာ သင့်ရာ၌ ထိုင်နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-117 <hr> ဘုရားရှင်က “ဘယ်အတတ် ဝင်္ဂီသ တတ်ပါသနည်း” ဟု မေးရာ “ဆဝသီသ မန္တန် အတတ်တခု တတ်ပါသည်၊ ၃-နှစ်အထက်သေသူများ ဦးခေါင်းခွံကို မန္တန်စုပ်ပြီး လက်သည်းဖြင့် ခေါက်ကြည့်လျှင် ဖြစ်ရာဘဝ သိပါသည်” ဟု လျှောက်သည်၊ ဘုရားရှင်က ငရဲရောက်သူ၏ ဦးခေါင်းခွံကိုပြရာ ဝင်္ဂီသ အမှန်ဖြေဆိုသည်၊ ထို့နောက် လူ့ပြည်၌ ဖြစ်သူ၏ခေါင်းခွံ၊ နတ်ပြည်၌ဖြစ်သူ၏ ခေါင်းခွံများကိုလည်း တခုစီ ပြရာ အမှန်ဖြေနိုင်သည်။</p> <h3>လောကစွမ်းရည် ဓမ္မကိုကား မမီ</h3> <p>စတုတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသူ၏ ဦးခေါင်းကိုကား အဆုံးအစ ဘာကိုမျှမမြင်တော့ပေ၊ “မစွမ်းတော့ပြီလော” ဟု ဘုရားရှင်ကမေးရာ “ကြည့်တော်မူကြပါ၊ ဉာဏ်အားရွှင်ရွှင် ဆင်ခြင်ပါဦးမည်” ဟု လျှောက်ပြီး အဖန်ဖန်ပင် အပြန်အလှန်ပြုသော်လည်း သာသနာပြင်ပ မန္တန်ဖြင့် ရဟန္တာ၏ဂတိကို အဘယ်မှာ သိနိုင်အံ့နည်း၊ မသိနိုင်သည်သာဖြစ်ရာ ဝင်္ဂီသ ဦးထိပ်တချို့မှ ချွေးများ ယိုထွက်လာသည်၊ အရှက်ရကာ ဆိတ်ဆိတ်နေစဉ် ဘုရားရှင်က “ပင်ပန်းနေပြီလား ဝင်္ဂီသ” ဟု မေးတော်မူလိုက်သည်၊ “မှန်ပါဘုရား၊ ဤသူ၏လားရာဌာနကို မစမ်းနိုင်တော့ပါ၊ အရှင်ဘုရားသိလျှင် မိန့်တော်မူပါ” ဟု အရှုံးပေးလက်မြှောက် လျှောက်လေသဖြင့် ဘုရားရှင်က “ဤသူကိုလည်း ငါသိသည်၊ ကိုယ့်ထက်အလွန်လည်း သိသည်” ဟု မိန့်တော်မူလျက် ဓမ္မပဒ၌—</p> <p> “ချစ်သား ဝင်္ဂီသ၊ အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် ခြင်းရာစုံစွာ သတ္တဝါတို့၏ သေခြင်းနှင့် ဖြစ်ခြင်းကို သိတော်မူပြီး အာရုံ ၅-ပါး၌ မတွယ်တာဘဲ နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ပြီးသော သစ္စာသိမြင်၊ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ် အရှင်မြတ်ကို မကောင်းမှု ပယ်ပြီးသူ ဗြာဟ္မဏဟု ငါဘုရား ဟောကြားသည်။</p> <p>ချစ်သား ဝင်္ဂီသ၊ အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏ လားရာဂတိကို လူနတ်(ဂန္ဓဗ္ဗ) များစွာ မည်သူမျှ မသိနိုင်ကြကုန်၊ အာသဝေါကိလေသာစင် ထိုရဟန္တာ အရှင်ကို မကောင်းမှုပယ်ပြီးသူ ဗြာဟ္မဏဟု ငါဘုရား ဟောကြားသည်”</p> <h3>ဟူသော ဤ ၂-ဂါထာ မိန့်ကြားသည်။</h3> <p>ထိုအခါ ဝင်္ဂီသသည် ဘုရားရှင်ကို မန္တန်ချင်းလဲလျှင် အရှုံးမရှိ၍ လဲလိုပါကြောင်း လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “မန္တန်ချင်းမလဲနိုင်၊ ဤအတိုင်းပင် မေတ္တာရှေ့ထား ငါတို့ ပေးသနားပါမည်” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် “ကောင်းလှပါပြီ၊ မန္တန်ကို ပေးသနားတော်မူကြပါ” လေးစားသမှုပြု၍ လက်အုပ်ကို လိပ်ငယ်ပမာပြုကာ ထိုင်နေတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-118 </p><hr> <h3>ပညာရှင်များ ပညာသင်၍ တင်းမတိပ်</h3> <p> “ဝင်္ဂီသ၊ သင်ပုဏ္ဏားတို့ အယူမှာ အဖိုးတန် မန္တန်ကိုဖြစ်စေ၊ တစုံတခုကိုဖြစ်စေ ရယူလိုသူများအတွက် လက်ပန်းကျင်မှ ဝတ်ကိုကျင့်သုံးခြင်း (အပတ်ဆောက်တည်ခြင်း) မရှိဘူးလော” မေးတော်မူရာ “ရှိပါသည်ဘုရား” ဟု ဝင်္ဂီသက လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ငါဘုရား၏ မန္တန်ကား လက်ကောက်ဝတ်နှင့် မကင်း ... သင် ကြံထားသလား” ဟု မေးရာ ပုဏ္ဏားတို့မည်သည် မန္တန်တို့ဖြင့် မကင်းနိုင်ရကား “အရှင်ဘုရားတို့ မိန့်တော်မူသော အစဉ်အလာကို လိုက်နာ ကျင့်သုံးပါမည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ဤဗုဒ္ဓံမန္တန်ကို ငါတို့ ပေးတော့မည်ဆိုလျှင် ငါတို့နှင့် အသွင်တူသူအားသာ ပေးကြရသည်” မိန့်ရာ “စေခိုင်းသမျှလုပ်ပြီး ဤမန္တန်ကို သင်ယူသွားဖို့ သင့်သည်” ဟု ဝင်္ဂီသ ကြံစည်ကာ ပုဏ္ဏားများကို “ငါရဟန်းပြုသော်ကော-ဟု သင်တို့ မစိုးရိမ်ကြပါလင့်၊ ဤမန္တန် ငါသင်ယူပြီး ဇမ္ဗူဒိပ်တခုလုံးမှာ အကြီးဆုံး ဖြစ်ပါလိမ့်မည်၊ ဤသို့ဖြစ်လျှင် သင်တို့အတွက်လည်း အကောင်းဆုံး ဖြစ်လာမှာပါ” ဟု ပြောဆိုပြီး မန္တန်အတွက် ဘုရားထံ ရှင်ရဟန်းပြုလေတော့သည်၊ ဘုရားရှင် အမိန့်အရ အနီးမှာရှိနေသော အရှင်နိဂြောဓကပ္ပ ရဟန္တာမထေရ်က ရှင်ရဟန်းပြုပေးရသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်သည် ဖူးမြင်လာသူဟူသမျှကို အကယ်ပင် ပညာပြတော်မူသည်</h3> <p> “မန္တန် ပရိဝါသ် ရှေးဦးကျင့်သုံးလော့” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ပြီး ဒွတ္တိံသာကာရ ကာယဂတာသတိ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို ဟောကြားသည်။ ပညာရှင် ဝင်္ဂီသသည် ကောဌာသ ၃၂-ပါးကို သရဇ္ဈာယ်ယင်း ထိုဒွတ္တိံသာကာရ၌ ဖြစ်ပျက်တင်၍ ဝိပဿနာပွားရာ အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ဆိုက်ရောက်တော့သည်။</p> <p>အရှင်ဝင်္ဂီသ ရဟန္တာဖြစ်ပြီးနောက် ပုဏ္ဏားများက “ဝင်္ဂီသ၊ ဘယ်ပုံဖြစ်နေသလဲ အကြည့်သွားကြစို့” ဟု သွားလာပြီး “အတတ် ပြီးပြီလား၊ ပြီးလျှင်လည်း လာသွားကြစို့” ဟု ခေါ်ရာ “သင်တို့နှင့် အတူသွားဖို့ကိစ္စ ငါ့မှာပြီးပြီ” ဟု အပြတ်မိန့်လိုက်သည်။ “ရဟန်းဂေါတမသည် သူ့ဖူးရန်လာသူများကို မာယာဖြင့် လှည့်စားတတ်သည်ဟု အစကပင် ငါတို့ သင့်အား ပြောကြားခဲ့သည်၊ ပြောခဲ့သည့်အတိုင်းပင် ယခု ရဟန်းဂေါတမ အလို သင်လိုက်ရပြီ၊ သင့်မှာ ငါတို့ဘာလုပ်တော့မှာလဲ” ဟု ပုဏ္ဏားများ ရန်စကားပြောပြီး လာလမ်းအတိုင်း ပြန်သွားကြတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-119 <hr> ဝင်္ဂီသထေရ်ကား ဘုရားဖူးသွားချိန်တိုင်း ချီးကျူးဖွဲ့ဆိုမှု တခုခုပြုလျက်သာ သွားတတ်သောကြောင့် အမြတ်အရာ အထားခံရသည်။</p> <p>၅။ ထက်ဝန်းကျင် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသူ ရဟန်းတို့တွင် ဝင်္ဂန္တပုဏ္ဏား၏သား ဥပသေနသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ဆွေမျိုးများ သဒ္ဓါအား ကောင်းကြသည်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီရင်းဖြစ်သော ဤဥပသေနကား သူ့ချည့်သာကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်မဟုတ်၊ သူ့ပရိသတ်ပါ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်၊ ပရိသတ်ကိုအကြောင်းပြု၍ ဤအရာအထူး၌ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်၊ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ် ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် နာလကပုဏ္ဏားရွာ သာရီပုဏ္ဏေးမသား ဥပသေနဖြစ်ကာ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်သည်။</p> <p>ဘုရားတရား နာရ၍ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၊ ရဟန်းပြု၍ တဝါရသော် “အရိယာတိုက်ခန်းကို ငါ တိုးချဲ့တည်ဆောက်မည်” ဟုရည်ကာ အမျိုးကောင်းသားတယောက်ကို မိမိအထံ ရှင်ရဟန်းပြုစေသည်၊ ပဝါရဏာပြုပြီး၍ တပည့်က တဝါ၊ ဆရာက နှစ်ဝါ ရလျှင် “ဘုရားရှင် ငါ့ကိုမြင်လျှင် နှစ်သက်ကျေနပ်လိမ့်မည်” ဟု ရည်ရွယ်ပြီး တပည့်ကိုခေါ်၍ ဘုရားဖူးသွားသည်။</p> <h3>ဥပသေန၏ စိတ်ကူးယဉ်အကြံ ဘုရားရှင်လက်မခံ</h3> <p>ဘုရားရှိခိုးပြီး သင့်ရာထိုင်နေစဉ် ဘုရားရှင်က မေးသဖြင့် “တပည့်တော်က နှစ်ဝါ၊ ဤရဟန်းက တဝါ၊ ဆရာတပည့်ချင်းပါ” ဟု လျှောက်ထားသော် ဘုရားရှင်သည် ဥပသေနကို “မဂ်ဖိုလ်မပြီး အချည်းနှီးသောယောက်ျား၊ သင်သည် အလွန်လျင်မြန်စွာ ပစ္စည်း ၄-ပါး များဖို့ လှည့်ဘိသည်” ဟု အပြစ်တင်စကား မိန့်ကြားကာ အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “၁၀-ဝါ မပြည့်သေးလျှင် ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာပြုလုပ်၍ ရဟန်းလောင်းကို ရဟန်းခံမပေးအပ်” ဟု သိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူသည်။</p> <p>ဥပသေနထေရ်သည် ဘုရားထံတော်မှ (ကြိုတင်ရည်မှန်းသလို အမွမ်းမခံရဘဲ) အကဲ့ရဲ့သာ ခံပြီး ဘုရားရှိခိုးကာ “လပြည့်ဝန်းပမာ အသရေရှိသော ဤခံတွင်းတော်ဖြင့်ပင် ဘုရားရှင်က ပရိသတ်ကို အကြောင်းပြု၍ပင် ကောင်းချီးပေးစေရမည်” ဟု ကြံစည်ကာ ထိုနေ့ပင် တနေရာသွား ဝိပဿနာပွားသဖြင့် မကြာမီ အရဟတ္တဖိုလ်ပေါက် ရောက်ရှိသွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-120 </p><hr> <h3>ဆရာကောင်းကြောင့် တပည့်ကောင်း ၅၀၀-ဖြစ်လာသည်</h3> <p>အရှင်ဥပသေနကား ဆွေကြီးမျိုးကြီးမှ တောထွက် ရဟန်းပြုသူ ဖြစ်သည့်အပြင် မြေအပြင်ဝယ်ထင်ရှားသော ဓမ္မကထိက ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်ဖြစ်ခြင်းကြောင့် သူ့တရား ကြည်ညိုကြ၍လည်းကောင်း၊ ဆွေမျိုးမိတ်သင်္ဂဟတို့ အိမ်များမှ ထွက်ကြ၍ လည်းကောင်း အမျိုးကောင်းသား သူငယ်များစွာ အရှင်ဥပသေနထံ ရှင်ပြုကြသည်။</p> <p> “ငါတောကျောင်းနေသလို သင်တို့လည်း နေနိုင်ကြလျှင် ရှင်ပြုကြ” ဟု မိန့်ကာ ဓူတင် ၁၃-ပါး ဟောကြားသည်၊ ပြီးလျှင် “စွမ်းနိုင်ကြပါ၏” ဟု လျှောက်သူများကိုသာ ရှင်ပြုပေးသည်၊ ထိုတပည့်များလည်း စွမ်းအားရှိသမျှ ဓူတင် ဆောက်တည်ကြသည်၊ အရှင်ဥပသေနသည် မိမိ ၁၁ ဝါရမှ ဝိနည်းကို နိုင်နင်းအောင် လေ့လာပြီး အားလုံးကို ရဟန်းခံပေးသည်၊ အရှင်ဥပသေနအား တပည့်ရဟန်း ၅၀၀-မျှ ခြံရံမိပေပြီ။</p> <p>ထိုအချိန် ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ်— “၁၅-ရက် ပတ်လုံး တပါးတည်း ကိန်းအောင်း သီတင်းသုံးရန် ငါဘုရားအလိုရှိသည်” ဟု သံဃာအား မိန့်ကြား၍ တပါးတည်း သီတင်းသုံးဆဲ ဖြစ်သည်၊ “ဘုရားဖူးချဉ်းကပ်သော ရဟန်း ပါစိတ် အာပတ်ကို ဒေသနာကြားအပ်သည်” ဟု သံဃာများလည်း ကတိကဝတ်ထားချိန် အရှင်ဥပသေနသည် မိမိပရိသတ်နှင့်အတူ ဘုရားထံရောက်၊ ရှိခိုးပြီး သင့်ရာနေသည်။</p> <h3>တပည့်အတွက်လည်း ဆရာဂုဏ်တက်သည်</h3> <p>စကားဖြစ်ဖို့ရာပင် ဘုရားရှင်က တပည့်ငယ် ရဟန်းတပါးကို “ပံသုကူ သင်္ကန်းတို့ကို သင်မြတ်နိုးနှစ်သက်ပါ၏လော” ဟု မေးရာ “မမြတ်နိုးပါကြောင်း၊ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ၌ လေးစားသဖြင့်သာ ပံသုကူဓူတင်ဆောင်ပါကြောင်း” လျှောက်ထားလိုက်သည်။ ဤအကြောင်းဝတ္ထု၌ ဘုရားရှင်သည် ဥပသေနအား ကောင်းချီးပေးပြီး အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ဂုဏ်ကျေးဇူးစကား မြွက်ကြားသည်၊ နောက်ပိုင်းအချိန်၌ အရှင်ဥပသေနအား အမြတ်ဆုံး အရာထားတော်မူလိုက်သည်။</p> <p>အခါတပါး အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်ဥပသေနညီနောင် ၂-ဦးသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ယင်းတိုက်တော သပ္ပသောဏ္ဍိက (မြွေပါးပျဉ်းနှင့် တူသော) လိုဏ်ဂူ၌ သီတင်းသုံးတော်မူကြစဉ် ဆွမ်းစားပြီး၍ လေညင်းခံကာ ၂-ထပ်သင်းပိုင်ချုပ်နေသော အရှင်ဥပသေန ပခုံးစွန်းပေါ်သို့ မြူးထူးနေသော (မြွေ ၂-ကောင်တွင်) မြွေဆိုးတကောင် လိမ့်ကျလာလေသည်။</p> <h3>ဖုဋ္ဌဝိသ ထိရုံနှင့် အဆိပ်တက်သေသည်</h3> <p>ထိရုံနှင့်အဆိပ်တက်သော ဖုဋ္ဌဝိသ မြွေဆိုးဖြစ်၍ ဆီမီးတောက်သည် မီးစာကို ကုန်စေသလို မထေရ်မြတ်ကိုယ်မှာ ထိရာမှစ၍ တဖြည်းဖြည်း အဆိပ်တက်တော့သည်၊ အဆိပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-121 <hr> ကြောင့် မီးဟုန်းဟုန်းတောက်ကာ ဖရိုဖရဲ ပျက်စီးနိုင်သော်လည်း “လိုဏ်ဂူအတွင်း၌ မပျက်စီးပါစေလင့်” ဟု တန်ခိုးဖြင့် ဓိဋ္ဌာန်ကာ တားတော်မူသည်။</p> <p>ထို့နောက် အရှင်ဥပသေနသည် ရဟန်းများကိုခေါ်၍ “ဖွဲဆုပ်ကဲ့သို့ ဤကိုယ်ဖရိုဖရဲ ကျမသွားမီ ညောင်စောင်းပေါ်တင် အပြင်ထုတ်ကြပါ” ဟု မိန့်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ငါ့ရှင် ဥပသေန၏ကိုယ်အမူအရာနှင့် မျက်စိစသော ဣန္ဒြေများဖောက်ပြန်မှုမမြင်ရပါဘဲ ဤသို့ ပြောဆိုရသလား” ဟု မိန့်ရာ အရှင်ဥပသေနက “ငါ့ရှင် သာရိပုတ္တရာ၊ ငါသည် မျက်စိ၊ မျက်စိသည် ငါ၊ မျက်စိသည် ငါ့ဥစ္စာစသည်ဖြင့် ဣန္ဒြေ ၆-ပါး၌ အစွဲထပ်သူမှာ ဖောက်ပြန်ရာသည်၊ တဏှာဒိဋ္ဌိမရှိသော ငါ့မှာ သေခါနီး ဖောက်ပြန်မှုမဖြစ်နိုင်သည်သာ” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ငါ့ရှင် ဥပသေနမှာ သေခါနီး ဖောက်ပြန်မှုများ မဖြစ်ဘဲ ရှိမှာပါ၊ အချိန်အတော်ကြာကပင် တဏှာမာနဒိဋ္ဌိပယ်ပြီးဖြစ်နေပြီ၊ ထို့ကြောင့်ပင် အထင်လွဲမှားမှုများလုံးဝ မဖြစ်နိုင်တော့ချေ” ဟု အရှင်ဥပသေနကို ချီးမွမ်းစကား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ထို့နောက် ရဟန်းများက ညောင်စောင်းပေါ်တင် အပြင်သို့ ထုတ်လျှင်ပင် အရှင်ဥပသေန၏ကိုယ်သည် ဖွဲဆုပ်ကဲ့သို့ ဖရိုဖရဲကျဲကာ ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူသည်။</p> <h3>၆။ ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာ ခင်းကျင်းစီမံသူ ရဟန်းများတွင် ပလ္လာမင်းသားဒဗ္ဗသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ဧတဒဂ်ရကြောင်း အလုပ်ကောင်းပုံ</h3> <p>အရှင်ဒဗ္ဗ ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာ ခင်းကျင်းချိန်၌ ကျောင်းတိုက်ကြီး ၁၈-ခုတို့၌ တံမြက်မလှည်းရသော ပရိဝုဏ်၊ မပြုပြင်အပ်သော အိပ်ရာ နေရာ၊ မဆေးကြော မသုတ်သင်အပ်သော ညောင်စောင်း အင်းပျဉ်၊ မပြည့်စုံသော မတည်ထားအပ်သော သောက်ရေသုံးဆောင်ရေ ဟူ၍ မရှိရကား အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ကဿပဘုရား သာသနာတော် ဆုတ်ယုတ်အားနည်းချိန် ရဟန်းပြုကြပြီး အခြား ၆-ပါးနှင့် စိတ်တူကိုယ်မျှ ရှိနေကြသည်။</p> <h3>ရဟန်းတော် ၇-ပါး စိတ်ထားစွမ်းရည်</h3> <p>သာသနာတော်၌ ပရိုမသေပြုသူများကိုမြင်၍ “ဤမြို့ရွာ၌နေ၍ သာသနာမှု ဘယ်မှာ ငါတို့ပြုနိုင်မည်နည်း၊ သင့်တော်ရာမှာ ရဟန်းတရား အားထုတ်၊ ဒုက္ခဆုံးအောင် လုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-122 <hr> ကြအံ့” ဟု လှေကားထောင် တောင်ထိပ်တက်ပြီး “မိမိစိတ်စွမ်းရည် နားလည်သိရှိသူများ လှေကားကိုဖြုတ် တွန်းချပါကုန်၊ အသက်၌ တွယ်တာသူများ ပြန်ဆင်းကြပါ၊ နောင်တဖန် ပူပန်မှုများ မဖြစ်ပွားကြပါလင့်” ဟု ပြောဆို၍ အားလုံးသဘောတူ လှေကားကို တွန်းချပြီးလျှင် မမေ့မလျော့ကြဖို့ အချင်းချင်းဆုံးမကာ စိတ်ကြိုက်နေရာတို့၌ နေပြီး ရဟန်းတရားကို အသက်စွန့်အားထုတ်ကြသည်။</p> <p>ယင်း ၇-ပါးတွင် သံဃထေရ်ကြီးသည် ပဉ္စမနေ့၌ ရဟန္တာဖြစ်၍ “ငါ့ကိစ္စပြီးပြီ၊ ဤနေရာမှာ ငါဘာလုပ်တော့မှာလဲ” တန်ခိုးဖြင့် မြောက်ကျွန်းကြွ ဆွမ်းခံကာ “ဤဆွမ်း ဘုဉ်းပေးကြပါ၊ ဆွမ်းခံကိစ္စ ငါ့တာဝန်ဖြစ်ပါစေ၊ ကိုယ့်အလုပ် အရှင်တို့ လုပ်ကြပါ” ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>မြောက်ကျွန်းကဆွမ်း ယူကျွေးမည်ဆို၍လည်း လက်မခံ</h3> <p>ကျန်အရှင် ၆-ပါးတို့က “ရှေးဦးတရားရသူ ဆွမ်းခံ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ယူလာသော ဆွမ်းကို ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ်များစား၊ တရားအားထုတ်ကြရမည်၊ တပည့်တော်တို့ လှေကားတွန်းချစဉ်က ဤသို့များပြောခဲ့ကြပါသလော” ဟု မေးကြရာ ဤသို့ပြောကြားမှု မရှိကြောင်း ပြန်မိန့်သည်။</p> <p> “မိမိ၏ ရှေးကောင်းမှု အကြောင်းကြောင့် အရှင်ဘုရားများ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြပါပြီ။ တပည့်တော်များလည်း စွမ်းနိုင်လျှင် ဝဋ်ဒုက္ခဆုံးအောင် လုပ်နိုင်ကြပါမည်၊ အရှင်ဘုရားများကြွတော်မူ” ဟု မထေရ် ၆-ပါးက လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သံဃထေရ်ကြီးသည် ယင်း ၆-ပါးကို သိစေဖို့ရာ မစွမ်းနိုင်ရကား ချမ်းသာရာမှာ ဆွမ်းစားပြီး ကြွသွားတော့သည်၊ ဒုတိယထေရ်သည် ၇-ရက်မြောက်၌ အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ သုဒ္ဓါဝါသ ဗြဟ္မာ့ပြည် သွားဖြစ်သည်။</p> <h3>လှေကားထောင် ဖြုတ်ချသူများ အဆုံးဘဝ</h3> <p>ကျန်မထေရ် ၅-ပါးတို့သည် ထိုဘဝ၌ မဂ်ဖိုလ်မရကြဘဲ ဘုရားတဆူနှင့် တဆူအကြား အသင်္ချေယျတကပ်ပတ်လုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ကာ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ၁-ဂန္ဓာရတိုင်း တက္ကသိုလ်မြို့၌ ပုက္ကသာတိမင်း၊ ၂-ပဗ္ဗတေယျတိုင်း (မဇ္ဈန္တိကတိုင်း) သဘိယပရိဗိုဇ်၊ ၃-ဗာဟိယတိုင်း ဗာဟိယသူကြွယ်၊ ၄-ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ကုမာရကဿပ သူငယ်၊ ၅-မလ္လတိုင်း အနုပိယမြို့ မလ္လာမင်း၏သား ဒဗ္ဗ ဟူ၍ အသီးသီး ဖြစ်လာကြသည်။</p> <p>ဒဗ္ဗအလောင်းသူငယ်၏ မိခင်သည် သူငယ်ဖွားခါနီး ကွယ်လွန်ရာ အလောင်းကို သုသာန်ပို့ ထင်းပုံတင်၍ မီးရှို့စဉ် မီးပူရှိန်ကြောင့် ဝမ်းဗိုက်ပြင်ကွဲပြီး သူငယ်သည် မိမိ<br> <br>စာမျက်နှာ-123 <hr> ကုသိုလ်စွမ်းကြောင့် ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ တခုသော နေဇာမြက်ပုံပေါ် ကျတော့သည်၊ သူငယ်ကို အဘွားအားပေးကာ နေဇာမြက်ပုံပေါ်ကျ အသက်ရှင်ရသောကြောင့် ဒဗ္ဗပင် အမည်တွင်စေသည်။</p> <h3>၇-နှစ်သား ပါရမီရှင် ကျွတ်တမ်းဝင်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် သံဃာနှင့်တကွ မလ္လတိုင်းကြွချီ၍ အနုပိယနိဂုံး အနုပိယ သရက်ဥယျာဉ်၌ စံတော်မူစဉ် ၇-နှစ်သား ဒဗ္ဗသည် မြင်မြင်ချင်း ဘုရားရှင်ကိုကြည်ညို၍ ရှင်ပြုလိုရကား အဘွားထံ အခွင့်တောင်းတော့သည်။</p> <p>ခွင့်ပြုချက်ရ၍ ရှင်ပြုခါနီးတွင် ရဟန်းတပါးက တစပဉ္စက ကမ္မဋ္ဌာန်းကို မိန့်ကြားရာ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှု အကြောင်းနှင့်ပြည့်စုံ၍ မဟာသာဝကဆုပန် ဗျာဒိတ်ခံပြီးသော ၇-နှစ်သား ဒဗ္ဗသူငယ်သည် ပထမဆံဝန်းရိတ်ချစဉ် သောတာပန်၊ ဒုတိယဆံဝန်း သကဒါဂါမ်၊ တတိယဆံဝန်း အနာဂါမ်ဖြစ်၍ ကံအားလုံးချပြီးခြင်းနှင့် ရဟန္တာဖြစ်ခြင်း တချိန်တည်းပင်ဖြစ်သည်။</p> <h3>အရှင်ဒဗ္ဗ၏ ဝိရိယစွမ်းရည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် မလ္လတိုင်းမှ ရာဇဂြိုဟ်ကြွ၍ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ စံပျော်စဉ် အရှင်ဒဗ္ဗသည် မိမိ၏ ရဟန်းကိစ္စအကုန်ကို မြင်တော်မူ၍ သံဃဝေယျာဝစ္စကို ပြုခြင်း၌ မိမိကိုယ်ကို အသုံးချလိုရကား “သံဃာအတွက်နေရာကို ခင်းကျင်းစီမံရ ဆွမ်းကိုလည်း ညွှန်းရလျှင် ငါ့ဖို့ကောင်းမှာပဲ” ဟု ကြံစည်ပြီး မိမိအကြံကို ဘုရားထံ သွားလျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် အရှင်ဒဗ္ဗအား ကောင်းချီးပေး၍ ခွင့်တောင်းမှု ၂-မျိုးကို လက်ခံတော်မူကာ “၇-နှစ်အရွယ် ငယ်သူပင်ဖြစ်သော်လည်း ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တဆဠဘိည တေဝိဇ္ဇရဟန္တာ-ဟူသော ကြီးမြတ်သောအရာ၌ ဒဗ္ဗတည်း” ဟု အားရ ကျေနပ်တော်မူကာ ရဟန်းခံစေသည်၊ (ပဏ္ဍိတ၊ သံကိစ္စ၊ သောပါက၊ ရေဝတ စသော သာမဏေငယ်တို့ကိုလည်း အရဟတ္တဖိုလ် ဂုဏ်ကျေးဇူးကိုထောက်၍ (အသက် ၂၀-မပြည့်သော်လည်း) ဘုရားရှင်က ရဟန်းခံပေးစေသည်ဟု ဤဝတ္ထုအရ မှတ်ယူသင့်သည်)။</p> <h3>သတင်းကျော်ကြား အလုပ်များလှ အရှင်ဒဗ္ဗ</h3> <p>အရှင်ဒဗ္ဗ ရဟန်းဖြစ်ပြီးချိန်မှစ၍ ရာဇဂြိုဟ်သံဃာအားလုံးအတွက် နေရာခင်း၍ ဆွမ်းကိုလည်း ညွှန်းပေးသည်၊ “အရှင်ဒဗ္ဗသည် အကျင့်သဘော နှီးနှောတူသူချင်း ပေါင်း၍ တနေရာတည်း ခင်းပေးသည်၊ အဝေးနေရာ၌လည်း (အာဂန္တုများသဘော<br> <br>စာမျက်နှာ-124 <hr> ကျ) နေရာခင်းပေးသည်၊ မသွားနိုင်သော သံဃာများကိုမူ တန်ခိုးဖြင့် ပို့ပေးသတဲ့” ဟူသော အရှင်မြတ်၏ နေရာခင်းကျင်း သတင်းကောင်းသည် အရပ်တိုင်းမှာ ကျော်စောထင်ရှားသည်။</p> <p>နာမည်ကျော်ကြား စိတ်ကောင်းထားသည့် အရှင်ဒဗ္ဗကို အချိန်အခါမဟုတ်သည်၌လည်းကောင်း၊ ဟုတ်သည်၌လည်းကောင်း “ငါတို့ဖို့ ဇီဝကသရက်ဥယျာဉ်မှာ နေရာခင်းပေးပါ၊ ငါတို့ဖို့တော့ သားတို့အား ဘေးမဲ့ပေးရာ မဒ္ဒကုစ္ဆိဥယျာဉ်ကျောင်းတိုက်မှာ နေရာပေးပါ” စသည်ဖြင့် အဝေးနေရာများညွှန်ကြားပြီး အရှင်ဒဗ္ဗ၏တန်ခိုးကို ကြည့်ကာ လိုက်သွားကြသည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းလည်း မကောင်းဆုံတွေ့ ကံဓမ္မတာမှာ မလွတ်သာ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား တန်ခိုးဖြင့် မနောမယရုပ်ပွားကိုယ်များကို စီမံကာ အာဂန္တု မထေရ်တပါးမှာ နိမ္မိတကိုယ်ပွားတပါးစီ ဖန်ဆင်းပြီး အလင်းရောင်ကောင်းသော လက်ချောင်းဖြင့် အာဂန္တုများ ရှေ့ကရွှေ့ကသွားပြီးလျှင် “ဤကား ညောင်စောင်းပါ၊ အင်းပျဉ်ပါ” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားကာ နေရာခင်းပေးပြီးမှ မိမိနေရာ တဖန် ပြန်လာသည်၊ ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် အမြတ်နေရာ ဘုရားရှင် ထားတော်မူသည်။</p> <p>သူတော်ကောင်းစင်စစ် ဖြစ်လင့်ကစား အရှင်ဒဗ္ဗအား ပေယျနှင့် ဘူမကရဟန်း ၂-ပါးဦးဆောင်သောအဖွဲ့က မေတ္တိယာဘိက္ခုနီမနှင့် စွပ်စွဲကြသည်၊ ရှေးကံကား ၉၁-ကမ္ဘာ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ရဟန္တာတပါးကို စင်ကြယ်သူဟုသိလျက် မတရား စွပ်စွဲခဲ့ဖူး၍ ဖြစ်သည်။</p> <p>ပရိနိဗ္ဗာန်စံယူမည့်နေ့ အရှင်မြတ်သည် ရဟန်းကိစ္စပြုပြီး၍ ဆွမ်းကိစ္စပြီးသော် မမေ့နိုင်ဖွယ် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်သွား ဘုရားဝတ်ပြုသည်၊ နေ့ခင်းရာ နေရာများ၌ ဈာန်သမာပတ်ဝင်စားပြီး အာယုသင်္ခါရကိုကြည့်လတ်သော် အနည်းငယ်သာကျန်ကြောင်းသိ၍ မည်သူ့ကိုမျှ အသိမပေးဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန် မစံသင့်ဟုကြံကာ ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားမည်၊ သာသနာ၏အနှစ်သာရပြ၍ ငါ၏ တန်ခိုးပြကာ ကောင်းကင်မှာ ပရိနိဗ္ဗာန်စံမည်၊ သို့စံလျှင် မေတ္တိယ ဘူမကတို့၏ လုပ်ကြံမှုကြောင့် မကြည်ညိုသူများ ကြည်ညိုမည်၊ ကြည်ညိုလျှင် ၎င်းတို့အဖို့ ကာလရှည်ကြာ ချမ်းသာဖို့ရာဖြစ်မည်ဟု နှလုံးသွင်းလျက် ဘုရားထံသွား ပရိနိဗ္ဗာန်စံဖို့ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ပရိနိဗ္ဗာန်စံဖို့အချိန် ယခုအခါသင်ချစ်သားသည်ပင် သိ၏” ဟု မိန့်တော်မူသည်။ အရှင်ဒဗ္ဗက “တပည့်တော် ကမ္ဘာတသိန်း ပါရမီဖြည့်ခဲ့သည်မှာ<br> <br>စာမျက်နှာ-125 <hr> ရဟန္တာဖြစ်ဖို့ မျှော်ကိုးသည့်အတိုင်း ယခုအခါ ပြည့်စုံခဲ့ပါပြီ၊ အရှင်ဘုရားတို့အား ဖူးမြော်ခြင်းသည် ယခု နောက်ဆုံးပါဘုရား” ဟု ဘုရားရှင်ကို လျှောက်ထားသောအခါ ရဟန်းတော်အချို့ သနားကြအချို့ငိုကြွေးကြသည်။</p> <p> “ချစ်သား၊ ငါဘုရားအားလည်းကောင်း၊ သံဃာအားလည်းကောင်း တန်ခိုးပြလော့” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ရာ သံဃာစုံညီရှေ့မှောက်၌ အရှင်ဒဗ္ဗသည် “တပါးတည်းက အများဖြစ်ခြင်း၊ အများက တပါးဖြစ်ခြင်း၊ ပေါ်ခြင်း၊ ပျောက်ခြင်းစသော တန်ခိုးပြာဋိဟာ သာဝကဆိုင်ရာများပြ၍ ဘုရားရှိခိုးပြီး ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ ကောင်းကင်၌ မြေကိုဖန်ဆင်းပြီး ထိုမြေပေါ်မှာထိုင်၍ တေဇောကသိုဏ်းအခြေခံသော ဈာန်ဝင်စားပြီး ကမ္ဘာဖျက်မီးပမာ မထေရ်မြတ်ကိုယ်၌ လောင်ကျွမ်းစေသည်၊ မီးသွေးပင် မကျန်တော့မှ ငြိမ်းစဲစေကာ ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ နတ်များချစ်ခင် မြတ်နိုးအပ်သူ ရဟန်းများတွင် ပိလိန္ဒဝစ္ဆသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>စကြာမင်းကောင်းမှု လူနတ်များ နတ်ပြည်စုကြ</h3> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့၊ သူဌေးမျိုး ဖြစ်ပြီး ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ သုမေဓာ ဘုရားလက်ထက်တွင် လူဖြစ်၍ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံလတ်သော် စေတီတော်အား ပူဇော်သက္ကာရ ကြီးစွာပြုသည်၊ လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ စကြာမင်းဖြစ်၍ လူများကို ၅-ပါးသီလ တည်စေကာ နတ်ပြည်သို့ ရောက်စေသည်၊ အများအားဖြင့် နတ်ပြည် ၆-ထပ်ရောက် နတ်များသည် စကြာမင်း၏ ဩဝါဒကိုရ၍ ဖြစ်ရာဌာန မိမိ၏ စည်းစိမ်ကို ကြည့်ပြီးလျှင် “မည်သူ့ကြောင့် ဤနတ်စည်းစိမ် ရပါလိမ့်” ဆင်ခြင်ကြသော် ယခုအခါ ပိလိန္ဒဝစ္ဆထေရ်ကိုမြင်၍ ကျေးဇူးတင်လျက် ညနံနက်ပင် အရှင်ကို လာရှိခိုးကြသောကြောင့် ဤဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>မန္တန်ဖြင့် ကောင်းကင်ပျံနိုင်သော ဝိဇ္ဇာဓိုရ်</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပုဏ္ဏားမျိုး၌လူဖြစ်လာပြီး အမည်အနွယ်နှစ်ရပ်စပ်၍ ပိလိန္ဒဝစ္ဆဟု ခေါ်အပ်သည်၊ နောက်ပရိဗိုဇ်ရဟန်းပြုပြီး ကောင်းကင်ပျံနိုင်သူ၊ သူတပါးစိတ်သိသူ စူဠဂန္ဓာရီမန္တန် ပညာရှင် ဝိဇ္ဇာဓိုရ် ဖြစ်လာကာ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ အထွတ်အထိပ်ရောက် လာဘ်ပေါများ၍ အခြံအရံလည်း များသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ပွင့်ပေါ်လာ၍ အစဉ်သဖြင့် ရာဇဂြိုဟ်ရောက်လတ်သော် ထိုအချိန်မှစ၍ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ၏ မန္တန်ပညာသည် ကောင်းကင်ပျံခြင်း၊ သူတပါးစိတ်ကိုသိခြင်း ကိစ္စများ မရတော့ပေ။ ထိုအခါ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်က “မဟာဂန္ဓာရီ ဝိဇ္ဇာပညာ ရှိနေရာမှာ<br> <br>စာမျက်နှာ-126 <hr> စူဠဂန္ဓာရီ ဝိဇ္ဇာပညာ မထိုးဖောက်နိုင်ကြောင်း ဆရာအဆက်ဆက်စကား ကြားဖူးသည်၊ ရဟန်းဂေါတမသည် မဟာဂန္ဓာရီ ဝိဇ္ဇာပညာရှင် ဧကန်ပင် ဖြစ်ရာသည်၊ သူ့ထံမှ ယင်းပညာသင်ရမူ ကောင်းလေစွ” ဟု ကြံစည်ကာ ဘုရားထံသွား ပညာသင်ကြားခွင့်တောင်းတော့သည်။</p> <h3>အပြောကြမ်းသောရဟန္တာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆ</h3> <p>ဘုရားရှင်က “ဝိဇ္ဇာအတတ် တတ်လိုလျှင် ရှင်ရဟန်းပြုလော့” ဟု မိန့်ရာ “ရှင်ရဟန်းပြုခြင်းသည် ဝိဇ္ဇာအတတ်၏ ပရိကံအခြေခံအလုပ်” ဟု မှတ်ထင်ကာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆသည် ရှင်ရဟန်းပြုတော့သည်။ ပြီးလျှင် တရားဟော၍ ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးတော်မူရာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆသည် အရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှုရှိသည်ဖြစ်၍ ဝိပဿနာပွားများကာ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>အရှင်ပိလိန္ဒဝစ္ဆကား လူ ရှင် ရဟန်းများနှင့် စကားပြောလျှင် “လာခဲ့စမ်း သူယုတ်၊ သူယုတ်” အသုံး ပြောဆိုသုံးစွဲသည်၊ ထိုအကြောင်းနှင့်စပ်၍ ဘုရားရှင်ကို “အရိယာများ စကားကြမ်း မသုံးတော့ပြီလော” ဟု မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “အရိယာများမှာ သူတပါးကို ရှုတ်ချသော ဒေါသဖြင့် စကားကြမ်းမရှိ၊ စင်စစ်သော်ကား ဘဝအထက်ဆက် လေ့ကျက်ခဲ့သူ၏ ဝါသနာသတ္တိ၏ အစွမ်းအားဖြင့်သာ စကားကြမ်းသုံးစွဲမှုဖြစ်ရသည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>ဝါသနာဘာဂိ ဆက်တိုင်းမိ</h3> <p>အရှင်ပိလိန္ဒဝစ္ဆ၏ လူ ရှင် ရဟန်းများနှင့် ဆက်ဆံရာ၌ သူယုတ်သုံးစွဲပုံအကြောင်း မေးလျှောက်ကြရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သားပိလိန္ဒဝစ္ဆ၏ နှုတ်ထွက်ကြမ်းမှုသည် ယခုမှ မဟုတ်၊ ရှေးဘဝ ၅၀၀ ပတ်လုံး သူတပါးကို သူယုတ်ဟု ပြောဆိုလေ့ရှိသော ပုဏ္ဏားမျိုး၌ ဖြစ်ဖူးခဲ့၍ နှုတ်ထွက်ကြမ်းသည်၊ ဖရုဿဝါစာ အကုသိုလ်စေတနာဖြင့် မပြောဆို၊ မှန်၏။ အရိယာများစကားသည် နှုတ်ထွက်ကြမ်းသော်လည်း စေတနာမကြမ်း၍ စင်ကြယ်သည်၊ အနည်းငယ်မျှပင် မကောင်းမှုကို မရအပ်” ဟု ဟောတော်မူပြီး ဓမ္မပဒ၌—</p> <p> “အကြင်စကားကြောင့် မည်သူကိုမျှ မငြိစွန်းစေရာ၊ ရဟန္တာမည်သည် နှုတ်မကြမ်း၍ သိလွယ်သော အမှန်စကားကိုသာ ဆိုရာ၏၊ နှုတ်ထွက်မကြမ်း ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကို မကောင်းမှုပယ်ပြီးသူ ဗြာဟ္မဏဟူ၍ ငါဘုရား မိန့်ကြားသည်။”<br> ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-127 </p><hr> <h3>ရဟန္တာအား ပြောမှားမိ ပိတ်ချင်းသီးက ကြွက်ချေးဖြစ်</h3> <p>အရှင်မြတ်သည် ရာဇဂြိုဟ်သို့ ဆွမ်းခံဝင်သောတနေ့ ယောက်ျားတယောက် ပိတ်ချင်းသီးများ တောင်းအပြည့် ထည့်ယူပြီး မြို့တွင်းဝင်လာသည်ကိုမြင်၍ “သူယုတ်၊ သင့်တောင်းထဲ ဘာပါသလဲ” ဟု မေးရာ ထိုယောက်ျားက “ဤရဟန်းသည် ငါနှင့်အတူ စောစောကြီး သူယုတ်ဟူသော စကားကြမ်းကိုဆိုသည်၊ ဤရဟန်းနှင့် လျော်သောစကား ပြန်ကြားသင့်သည်” ဟု ကြံကာ “တပည့်တော်တောင်းထဲမှာ ကြွက်ချေးတွေပါဘုရား” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်က “သူယုတ်၊ ဩော် သင်ပြောသည့်အတိုင်း ကြွက်ချေးတွေ ဖြစ်မှာပါ” ဟု မိန့်ကြားပြီး အရှင်မြတ်အမြင် လွန်လျှင်ပင် အားလုံး ကြွက်ချေး ဖြစ်သွားသည်၊ ယောက်ျားက “ဤပိတ်ချင်းသီးများ ကြွက်ချေးနှင့် တူသလို ထင်ရသည်၊ ကြွက်ချေး အစစ် ဟုတ်မဟုတ် စုံစမ်းလို၍ လက်ဖြင့် နှိပ်ချေရာ ကြွက်ချေးအစစ်ဖြစ်ပုံသိ၍ အားကြီးစိတ်ညစ်သွားသည်။</p> <p> “ဤတောင်း၌သာ ကြွက်ချေးဖြစ်သလော၊ သို့မဟုတ် တလှည်းလုံးလော” ကြည့်ပြန်ရာ ပိတ်ချင်းသီးအားလုံး ကြွက်ချေးဖြစ်ပုံကို မြင်ရ၍ရင်ကိုလက်ဖြင့်မကာ “ဤအဖြစ်ကား တခြားသူ၏ အမှုမဟုတ်၊ စောစောက ငါတွေ့ရသော ရဟန်း၏အမှုဖြစ်သည်၊ မချွတ်ပင် ပြေလည်ဖို့အကြောင်း တခုတော့ရှိရမှာပါ၊ ထိုရဟန်းသွားရာ စုံစမ်းပြီး ဤအကြောင်း ငါသိအောင် ပြုအံ့” ဟု ကြံကာ မထေရ်သွားရာလမ်း မေးမြန်းလိုက်သည်။</p> <h3>အကူအညီပေး၍ ကြွက်ချေးများပိတ်ချင်းသီးပြန်ဖြစ်</h3> <p>အခြားယောက်ျားတယောက်သည် ထိုပိတ်ချင်းသီးရှင် ယောက်ျား ရေးကြီးသုတ်ပျာ (ဒေါကြီးမောကြီး) သွားသည်ကိုမြင်၍ အကြောင်းမေးရာ ပြောပြသဖြင့် “အမောင်၊ စိတ်မပူနှင့်၊ ငါ့ဆရာ ပိလိန္ဒဝစ္ဆပင်ဖြစ်မှာပါ၊ သင်သည် ဤကြွက်ချေးကိုပင် တောင်းအပြည့်ထည့်ယူသွားကာ အရှင်မြတ်ရှေ့၌ရပ်နေ၊ သူယုတ်၊ သင့်တောင်းထဲကဤဟာ ဘာလဲ” ဟု မေးလျှင် “ပိတ်ချင်းသီးတွေပါဘုရား” ဟု လျှောက်၊ မထေရ်မြတ်က “သူယုတ်၊ ဩော်... သင်ပြောသည့်အတိုင်း ပိတ်ချင်းသီးတွေ ဖြစ်မှာပါ” ဟု မိန့်လိမ့်မည်၊ ထိုအခါ အားလုံးပိတ်ချင်းသီးတွေ ဖြစ်ကုန်ပါလိမ့်မည်” စသည်ဖြင့် အကြံပေးစကားပြောရာ ထိုအတိုင်း ဆောင်ရွက်သဖြင့် အားလုံးပိတ်ချင်းသီးများ ပြန်ဖြစ်သွားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-128 </p><hr> <h3>၈။ လျင်မြန်စွာ ရအပ်သော မဂ်ဖိုလ်အသိဉာဏ်ရှိသူတို့တွင် ဗာဟိယတိုင်းသား ဒါရုစီရိယသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ရဟန်းသီလဖြင့် အသင်္ချေယျတကပ် နတ်ဖြစ်သည်</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား အကျဉ်းဟောအပ်သော တရားအဆုံး၌ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်သည်၊ မဂ်ဖိုလ်အတွက် သီးခြားပရိကံပြုဖွယ်မလို၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်၊ ဗာဟိယတိုင်းသား ဖြစ်၍ ဗာဟိယ၊ နောက်အချိန် သစ်သားမျှင်အဝတ်ပတ်၍ ဒါရုစီရိယ ၂-မည် ရသည်။ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ကဿပဘုရားသာသနာဆုတ်ချိန် အရှင်ဒဗ္ဗဝတ္ထု၌ ဆိုအပ်ပြီး ရဟန်း ၇-ပါးတွင် တပါးဖြစ်ကာ တရားအားထုတ်၍ ဗုဒ္ဓန္တရအသင်္ချေယျတကပ်လုံး နတ်၌ဖြစ်သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဗာဟိယတိုင်းသားဖြစ်ကာ အိမ်ရာထောင်လျက် ကုန်သွယ်ရန် သုဝဏ္ဏဘူမိသွားသော လှေဖြင့်လိုက်သွားသည်၊ လှေသည် လိုရာမရောက်ဘဲ သမုဒ္ဒရာ အလယ်၌ ပျက်သည်၊ လူများ ငါး လိပ် အစာဖြစ်သွားကြသော်လည်း အရှင်မြတ်အလောင်းကား သစ်သားပိုင်းတခု ယူကူးရ၍ ၇-ရက်မြောက်နေ့ သုပ္ပါရက ဆိပ်ကမ်းရောက်သည်၊ ကမ်းတက်ကာ လူများနေရာရောက်လတ်သော် မှော်သိုက်အုံယူ၍ ကိုယ်ကိုပတ်လျက် တနေရာကျနေသော ခွက်ခွဲယူ၍ ဆွမ်းခံဝင်သည်။</p> <h3>ဝမ်းရေးအတွက် ညာလက်စ ဆက်၍ပင် ညာသည်</h3> <p>ဗာဟိယကို လူများမြင်လျှင် “လောကမှာ ရဟန္တာရှိလျှင် ဤပုဂ္ဂိုလ် အချိုးမျိုး ဖြစ်ရာသည်” ဟု ကြံပြီး “အသို့နည်း၊ အရှင်သည် အကျင့်မြတ်ကြောင့် အဝတ်မဝတ်လေသလော၊ သို့မဟုတ် လှူလျှင် ယူမည်လော” ဟု စုံစမ်းလိုကြကာ အရပ်အားလုံးမှ အဝတ်များ ယူလာကြသည်။</p> <p>ဗာဟိယသည် “ငါဤပုံစံအတိုင်းမလာလျှင် လူများငါ့အား ကြည်ညိုကြမည်မဟုတ်၊ တစုံတခုထူးအောင်ပြုကာ ဤလူများကိုလှည့်ပတ်၍ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံကာ အဝတ်များကို မခံယူလေ၊ လူများ အလွန်ကြည်ညိုကြ ပူဇော်သက္ကာရ ပြုကြသည်။</p> <p>ဗာဟိယသည် ထမင်းစားပြီး မနီးမဝေးရှိ နတ်ကွန်းသို့သွားသောအခါ လူများပါ လိုက်လာပြီး နတ်ကွန်းပြင်ဆင်ပေးကြသည်။ ဗာဟိယက “လူများသည် မှော်သိုက်အဝတ်မျှ၌ ကြည်ညိုကာ ငါ့အား ဤမျှပူဇော်ကြသည်၊ ထိုလူများအတွက် ငါသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-129 <hr> အကျင့်မြတ်ကျင့်သူ ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ ပေါ့ပါးသောသစ် ပျဉ်ချပ်များ ရှာဖွေ၍ ပါးပါးလွှာကာ လျှော်မျှင်များ၌ သီကုံးပြီး အဝတ်ပြုကာ ဝတ်ရုံ၍ အသက်မွေးမှု ပြုနေတော့သည်။</p> <h3>ဗြဟ္မာမင်းမကယ်လျှင် သံသရာက လွတ်ဖွယ်မမြင်</h3> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက် သူတော်ကောင်းရဟန်း ၇-ပါး တရားအားထုတ်ကြရာတွင် ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်သူသည် လာခဲ့ရာ နေရာနှင့်တကွ အားလုံးကိုဆင်ခြင်ရာ တပါး ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၍ ၅-ပါး နတ်ပြည်ဖြစ်ပုံသိသဖြင့် မပြတ်ပင် ၅-ဦးသောသူတို့ကို ဆင်ခြင်နေသည်။</p> <p> “ယခု ဘယ်မှာဖြစ်ပါလေသနည်း” ဟု ဆင်ခြင်လတ်သော် သုပ္ပါရက ဆိပ်ကမ်းကိုမှီ၍ အံ့ဖွယ်သမှု လူထူးပြုကာ အသက်မွေးနေသော ဒါရုစီရိယကိုမြင်၍ “ဤလူမိုက် ပျက်စီးပေပြီတကား၊ ရှေးက ရဟန်းတရား အားထုတ်စဉ် အလွန်အကျင့်ကောင်းသည်၊ ရဟန္တာယူလာသော ဆွမ်းကိုပင်မစား၊ ယခုမူ ဝမ်းရေးအတွက် ရဟန္တာမဟုတ်ပါဘဲ ရဟန္တာဟုဝန်ခံကာ လူများကို လှည့်ဖျား၍ ကျက်စားသည်၊ ဘုရားရှင်ပွင့်နေသည်ကိုလည်း မသိ၊ ငါသွားပြီး ဒါရုစီရိယကို ထိတ်လန့်စေကာ ဘုရားရှင်ပွင့်နေသည်ကို သိစေအံ့” ဟု ကြံကာ တခဏချင်း ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ သုပ္ပါရကဆိပ်ကမ်း၌ ညအချိန်၌ပင် ဒါရုစီရိယ ရှေ့ ထင်ရှားပြသည်။</p> <h3>အကျိုးလိုသော ဗြဟ္မာမင်း တင်းတင်းပင် မိန့်သည်</h3> <p>ဒါရုစီရိယသည် မိမိနေရာ၌ ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါကို မြင်၍ အပြင်ထွက်ရပ်စဉ် ဗြဟ္မာကြီးကို မြင်၍ လက်အုပ်ချီကာ “အရှင်တို့၊ မည်သူတို့ပါနည်း” ဟု မေးသော် “ငါကား သင့်သူငယ်ချင်း အနာဂါမ်ဖြစ်၍ ဗြဟ္မာဖြစ်၊ အကြီးဆုံးကား ရဟန္တာဖြစ်၍ သင်အပါအဝင် ကြွင်း ၅-ဦး နတ်၌ ဖြစ်ကြသည်။ ဤနေရာ၌ အံ့ဖွယ်ပြု၍ အသက်မွေးနေသော သင့်ကို မြင်၍ ဆုံးမဖို့ လာခဲ့သည်” ဟု မိန့်ဆိုပြီး ဆက်လက်၍ပင် “ဗာဟိယ၊ သင်သည် ရဟန္တာမဟုတ်၊ အရဟတ္တမဂ်သို့လည်း မရောက်၊ အရဟတ္တမဂ် အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ဖို့ အကျင့်မှန်လည်း လုံးဝ မရှိ” ဟု ခပ်တင်းတင်း ပြောကာ “ဘုရားရှင်ပွင့်၍ သာဝတ္ထိမြို့မှာ သီတင်းသုံးနေသည်၊ ဘုရားထံ သွားပါ” ဟု ညွှန်ကြားပြီး ဗြဟ္မာ့ပြည် ပြန်သွားသည်။</p> <p>ဗာဟိယသည် ဗြဟ္မာကြီးစကားဖြင့် ထိတ်လန့်ကာ “နိဗ္ဗာန်လမ်းကို ရှာမှီးမည်” ဟု ကြံပြီး ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကို တညဉ့်တည်းဖြင့် သွား၍ သာဝတ္ထိပြည်ရောက်သည်၊ ဗာဟိယ လာနေကြောင်း၊ ဣန္ဒြေမရင့်ကျက်သေးကြောင်း ဘုရားရှင် သိသဖြင့် ဆိုင်းငံ့တော်မမူဘဲ သံဃာနှင့်အတူ မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-130 </p><hr> <h3>အသက်သေမည် မသိနိုင်၍ အခုပင်တရားနာပါရစေ</h3> <p>ဗာဟိယသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်ရောက်၍ ဘုရားရှင်ကို မေးရာ ဆွမ်းခံကြွသွားကြောင်း သံဃာများက မိန့်ကြားပြီး ဗာဟိယအား ခရီးဝေးမှ လာမှန်းသိသဖြင့် “ထိုင်၍ အပန်းဖြေပါ၊ ဆွမ်းခံပြန်လျှင် ဖူးရပါလိမ့်မည်” ဟု ဧည့်ဝတ်စကား မိန့်ကြားရာ “တပည့်တော်၏ အသက်အန္တရာယ်ကို မသိနိုင်ပါ၊ တညဉ့်တည်းဖြင့် ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကို ဘယ်နေရာမှာမှ ကြာကြာမနားဘဲ လာခဲ့ပါသည်၊ ဘုရားဖူးပြီးမှ အပန်းဖြေပါမည်” ဟု လျှောက်ထားပြီး မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွနေသော ဘုရားရှင်နောက် အမှီလိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရလျှင် ပီတိ ၅-မျိုးဖြင့် တွေ့ထိပြီး ရှိခိုးကာ “တပည့်တော်အား တရားဟောတော်မူပါ၊ ထိုတရားသည် တပည့်တော်အဖို့ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ပါလိမ့်မည်” ဟု လျှောက်ထားသည်။ ဗာဟိယ၏ ဣန္ဒြေများ မရင့်ကျက်သေးရကား “ချစ်သား ဗာဟိယ၊ တရားဟောဖို့ အချိန်မဟုတ်သေး၊ ငါဘုရား မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွနေသည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် တောင်းပန်သောအခါလည်း အလားတူပင် မြင်တော်မူပြီး ၃-ကြိမ်မြောက် တောင်းပန်သောအခါမှ ဘုရားရှင်သည် ဗာဟိယ ကိုယ်၌ ၁-အလယ်အလတ် ရှုဆင်ခြင်မှု ဖြစ်ပွားလာခြင်း၊ ၂-ခရီးပန်းမှု ငြိမ်းအေးခြင်း၊ ၃-သဒ္ဓါ စသော ဣန္ဒြေများ ရင့်ကျက်လာခြင်း၊ ၄-ဗာဟိယ အသက်အန္တရာယ် နီးစပ်လာခြင်းတို့ကို သိမြင်တော်မူသဖြင့် တရားဟောချိန်တန်ပြီဟု ဆင်ခြင်တော်မူကာ—</p> <p>၁။ “ချစ်သား ဗာဟိယ၊ မြင်အပ်သော အဆင်း၊ ကြားအပ်သော အသံ၊ တွေ့ထိအပ်သော အနံ့ အရသာ အတွေ့၊ သိအပ်သော ရုပ်နာမ် ဓမ္မတို့၌ မြင်ကာမျှ၊ ကြားကာမျှ၊ တွေ့ထိကာမျှ၊ သိကာမျှဖြစ်အောင် ကျင့်ရမည်။</p> <p>၂။ ချစ်သား ဗာဟိယ၊ သင်ချစ်သားသည် မြင်ကာ၊ ကြားကာ၊ တွေ့ကာ၊ သိကာမျှဖြစ်အောင် ကျင့်နိုင်သောအခါ ထိုအဆင်းစသော အာရုံနှင့်စပ်သော ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟနှင့် ယှဉ်သူစင်စစ် ဖြစ်တော့မည် မဟုတ်ချေ။</p> <p>၃။ ချစ်သား ဗာဟိယ၊ သင်ချစ်သားသည် ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟနှင့် မယှဉ်သူ စင်စစ် ဖြစ်လာသောအခါ ထိုအဆင်းစသော အာရုံ၌ တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိဖြင့် မမှီသူစင်စစ် ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။</p> <p>၄။ ချစ်သား ဗာဟိယ၊ သင်ချစ်သားသည် တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မမှီသူစင်စစ် ဖြစ်လာသောအခါ ဤမျက်မှောက်လူဘဝ၌လည်း တဖန်ပြန်ကာဖြစ်လာတော့မည် မဟုတ်”</p> <p>စာမျက်နှာ-131 <hr> မည်မဟုတ်၊ တမလွန်ဘဝ (နတ်၊ ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ) ဂတိ ၄-ပါးတို့၌လည်း တဖန်ရောက်ကာဖြစ်လာတော့မည်မဟုတ်၊ မျက်မှောက်တမလွန်မှတပါး လားရာဂတိလည်း မရှိ၊ မျက်မှောက်တမလွန်တို့၌ ရုပ်နာမ်အသစ် မဖြစ်ခြင်းသည်ပင် ကိလေသာ ဆင်းရဲ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးဖြစ်သည်”—ဟု အနုပါဒါ ပရိနိဗ္ဗာန်အထွတ်တပ်၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဧဟိဘိက္ခု ချို့တဲ့သော ဗာဟိယ</h3> <p>ဒေသနာတော်အဆုံး လမ်းခရီးကြား ရပ်လျက်ပင် ဒေသနာသို့ အစဉ်လျှောက်သဖြင့် ဉာဏ်စေကာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာဖြစ်သွားသည်၊ ဗာဟိယသည် ရဟန်းကိစ္စပြီးကြောင်းသိ၍ ဘုရားရှင်ထံ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်တောင်းရာ သပိတ်သင်္ကန်းမပြည့်စုံ၍ အရှာခိုင်းပြီး ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံဆက်ကြွသည်။</p> <p>ကဿပဘုရား သာသနာမှာ နှစ် ၂၀၀၀၀-တရား အားထုတ်သော်လည်း သပိတ်သင်္ကန်း မလှူဖူးသဖြင့် ဧဟိဘိက္ခု အခေါ်မခံရပါ၊ ဆရာအချို့ကမူ “ဘုရားမပွင့်သော သုညကမ္ဘာတခုတွင် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တပါး၏ သပိတ်သင်္ကန်းကိုယူပြီး မြားဖြင့် ပစ်သတ်ဖူးရှကား ဣဒ္ဓိမယ သပိတ်သင်္ကန်းမရနိုင်” ဟု ဘုရားရှင်သိတော်မူ၍ ဧဟိဘိက္ခု မခေါ်ဟုလည်း မိန့်ဆိုကြသည်။</p> <p>သပိတ်သင်္ကန်း ရှာသော ဗာဟိယသည် အမှိုက်ပုံမှ ပုဆိုးပိုင်းများကို စုဆွဲနေစဉ် ရှေးဘဝက ရန်သူဖြစ်သော ဘီလူးသည် သားသည်မိခင်နွားမတကောင်၏ ကိုယ်၌ပူးဝင်စေသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူရသည်။</p> <h3>ဆိုးသွမ်းလူငယ်သူဌေးသား ၄-ဦးပြစ်မှု</h3> <p>ရှေးအခါ သူဌေးသား ၄-ဦးသည် ပြည့်တန်ဆာမ တဦးအား တနေ့လုံးပျော်ပါးပြီး နေဝင်လတ်သော် တယောက်၏ အကြံပေးချက်အရ အားလုံးသဘောတူ ပြည့်တန်ဆာမကို ဖျောက်ဖျက်၍ ငွေ ၁၀၀၀ိ-နှင့် ရွှေများယူကြသည်၊ ပြည့်တန်ဆာမက ငါသည် ဘီလူးမ အဖြစ်ဖြင့် ဤ ၄-ယောက်တို့ကို အကြိမ်များစွာ သတ်ရပါလို၏ဟု ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ထိုသူဌေးသား ၄-ယောက်သည် ယခုအခါ ၁-ပုက္ကုသာတိ အမျိုးကောင်းသား၊ ၂-ဗာဟိယဒါရုစီရိယ၊ ၃-တမ္ဗဒါဌိကခိုးသူသတ်သမား၊ ၄-သုပ္ပဗုဒ္ဓ အနာကြီးရောဂါသည်တို့ ဖြစ်လာကြပြီး အကြိမ်များစွာ ပြည့်တန်ဆာ ဘီလူးမ၏ အသတ်ကိုချည်း ခံရသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၏ ယုယမှုခံရသော ဗာဟိယ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် သာဝတ္ထိပြည်မှ ထွက်လတ်သော် လမ်းကြားအမှိုက်ပုံ၌ လဲကျနေသော ဗာဟိယကို မြင်တော်မူ၍ သံဃာတော်များအား အလောင်းကိုထုတ်စေ သင်္ဂြိုဟ်စေကာ လမ်းဆုံလမ်းမ လမ်းလေးခု၌ စေတီတည်စေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-132 <hr> “ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်တိုင် သံဃာနှင့်အတူ သင်္ဂြိုဟ်ခြင်း၊ အရိုးဓာတ်ယူ စေတီတည်ခြင်း ပြုတော်မူသည်။ အဘယ်အရိယာမဂ် ရပါလေသနည်း၊ သာမဏေလော၊ ရဟန်းလော” ဟု သံဃာများပြောဆိုမှုအကြောင်းပြု၍ “ဗာဟိယသည် ပညာရှိ၏၊ လောကုတ္တရာ တရားအားလျော်သော အကျင့်ကိုကျင့်၏၊ တရားကြောင့် ငါဘုရားကို မညှဉ်းဆဲ၊ ဗာဟိယသည် ပရိနိဗ္ဗာန် စံလေပြီ” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားတရားကို နားသော သံဃာတော်များက ဗာဟိယ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ချိန်ကို များစွာ မစုံစမ်းရဘဲ လျှောက်ရာ “ငါ့တရားနာပြီးစကပင် ရောက်သည်” ဟု မိန့်သဖြင့် ဗာဟိယအား တရားဟောချိန်ကို မေးလျှောက်ကြပြန်သည်။ “ယနေ့ဆွမ်းခံကြွသင်း လမ်းလယ်၌ ဟောသည်” ဟု မိန့်တော်မူရာ တရားအနည်းငယ်မျှဖြင့် ဘယ်ပုံမဂ်ဖိုလ်ရနိုင်ပါသနည်း ဟု လျှောက်ကြပြန်ရာ ဘုရားရှင်က “တရားဟူသည် နည်းမှု များမှုအကြောင်းမဟုတ်၊ ငါဘုရားတရားသည် အဆိပ်သောက်ထားသူအတွက် အသက်ကယ်ဆေးပင် ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်ကြားတော်မူပြီး ဓမ္မပဒ၌—</p> <p> “အထောင်သင်္ချာ ဂါထာတို့၌ပင် ဖြစ်စေကာမူ အကျိုးနှင့်မစပ်လျှင် မချီးမွမ်းအပ်၍ မမြတ်၊ ကိလေသာ ငြိမ်းကြောင်း တရားတော် တပုဒ်ကောင်းသည်သာ ချီးမွမ်းအပ် မြတ်သည်”</p> <p>ဟု ဟောတော်မူရာ ဒေသနာအဆုံး၌ ၈-သောင်း ၄-ထောင်သော သတ္တဝါများ အမြိုက်ရည် သောက်ကြရသည်၊ နောင်အချိန် သံဃာ့အလယ်၌ ထိုင်တော်မူကာ ဘုရားရှင်က ဗာဟိယအား အမြတ်အရာ ထားတော်မူသည်။</p> <h3>၉။ ဆန်းကြယ်စွာ တရားဟောပြောတတ်သူတို့တွင် ကုမာရကဿပသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ကိုယ်ဝန်တည်ကြောင်း အချို့မိခင်လောင်း မသိ</h3> <p>အရှင်မြတ်သည် တယောက် ဟောဟော၊ နှစ်ယောက် ဟောဟော ဥပမာ များစွာ အကြောင်းများစွာတို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်၍ နားလည်အောင် ဟောနိုင်သောကြောင့် ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်၊ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်ပြီး ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ကဿပဘုရား သာသနာတော် ဆုတ်ယုတ်ချိန် တောင်ထိပ်ပေါ်တက်၍ ရဟန်းတရား အားထုတ်သူ ၇-ပါးတွင် တပါးဖြစ်သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အမျိုးသမီးတဦးဝမ်း၌ သန္ဓေတည်သည်၊ ယင်းအမျိုးသမီးကား မိဘများခွင့်ပြု၍သာ ရဟန်းမပြုရဘဲ လင့်အိမ် လိုက်ရစဉ် အရှင်မြတ်အလောင်း သန္ဓေကိုရသည်၊ သန္ဓေရကြောင်း အမျိုးသမီး မသိပါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-133 </p><hr> <h3>ဒေဝဒတ်နောက်လိုက်ကား ပစ္စုပ္ပန် သံသရာ မသက်သာ</h3> <p>လင်ကို ကျေနပ်စေ၍ ခွင့်ပြုချက်ယူကာ ဘိက္ခုနီမ ကျောင်းသွား ရဟန်းပြုသည်၊ မကြာမီ လူ့ဘဝကကိုယ်ဝန် ပေါ်လွင်လာရကား ဆရာဒေဝဒတ်ကို လျှောက်ထားရာ “ရဟန်းမဟုတ်” ဆိုကာ နှင်သဖြင့် ဘုရားရှင်ကို မေးလျှောက်ကြပြန်ရာ အရှင်ဥပါလိ ထေရ်ကို ဘုရားရှင်က တာဝန်ပေးတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်ဥပါလိသည် သာဝတ္ထိမြို့ လူဂုဏ်တန်အမျိုးသမီးကြီးများနှင့် ဝိသာခါ ကျောင်းအမကြီးကို ခေါ်စေ၍ ရှင်းလင်းသုတ်သင်စေရာ “လူ့ဘဝကရခဲ့သော ကိုယ်ဝန်ဖြစ်၍ ရဟန်းဘဝ အပြစ်မရှိ” ဟု ပြတ်သားစွာ ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်က အရှင်ဥပါလိအား ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ပေးသောပုန့် ကုမာရကဿပ စားရသည်</h3> <p>ရွှေစင်ရုပ်အလား ဖွားလာသော ဘိက္ခုနီမ၏သားကို ကောသလမင်းကြီး ယူ၍ မွေးစားသည်၊ ကဿပဟုအမည်ပေးကာ ဘုရားထံပို့ ရှင်ပြုသည်၊ ကိုရင်ငယ်ဖြစ်၍ ဘုရားရှင်က “ကဿပကိုခေါ်၊ ဤသစ်သီး ဤခဲဖွယ်ကို ပေးလိုက်” ဟု မိန့်တော်မူလတ်သော် “အဘယ်ကဿပပါလဲဘုရား” ဟု လျှောက်ကြရာ “ကုမာရ(သူငယ်)ကဿပ” ဟု မိန့်သည်၊ ထိုအခါမှစ၍ အသက်ကြီးသော်လည်း ကုမာရကဿပဟုပင် ခေါ်ကြသည်၊ ကောသလမင်းကြီး၏ မွေးစားသားဖြစ်၍လည်း ကုမာရ(မင်းသား)ကဿပဟု အဓိပ္ပာယ်တမျိုး သိမှတ်ကြသေးသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် ရှင်ဖြစ်ချိန်မှစ၍ ဝိပဿနာအားထုတ်ရင်း ပရိယတ်ကိုလည်း သင်ယူသည်၊ တောင်ထိပ်ပေါ်တက်၍ တရားအားထုတ်ဘက်ဖြစ်သော သုဒ္ဓါဝါသ ဗြဟ္မာကြီးသည် ရှင်ကုမာရကဿပကိုမြင်၍ “ငါ့သူငယ်ချင်းကား ဝိပဿနာပွားမှု၌ ပင်ပန်းနေသည်၊ ဝိပဿနာပွားနည်းအမြွက်ပြ၍ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကို ပြုအံ့” ဟု ကြံကာ ပြဿနာ ၁၅-ချက်ကို ဗြဟ္မာ့ပြည်ကပင် စီစဉ်ခဲ့ပြီး သန်းခေါင်ယံအချိန် ကုမာရကဿပ နေရာ အန္ဓတောအုပ်၌ ကိုယ်ထင်ရှားပြသည်။</p> <h3>ဆွေမျိုးထက်ကောင်းသော အပေါင်းအသင်း</h3> <p>ဗြဟ္မာကြီးက “ငါသည် သင်နှင့် တရားအားထုတ်ဘက်ဖြစ်သော အနာဂါမ်ဗြဟ္မာကြီးဖြစ်ကြောင်း၊ ပြဿနာ ၁၅ ချက်မေးလို၍ လာကြောင်း” ပြောပြပြီး “ပြဿနာ ၁၅-ချက်ကို သင်သည် မှတ်ယူပြီး အရုဏ်တက်ချိန် ဘုရားထံသွားလျှောက်ပါလေ၊ ဘုရားမှတပါး ဖြေနိုင်သူမရှိပါ” လျှောက်ထားကာ ဗြဟ္မာ့ပြည်ပြန်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-134 <hr> အရှင်မြတ်သည် နောက်တနေ့ ဘုရားထံသွား ဗြဟ္မာမင်း၏ပြဿနာများကို မေးလျှောက်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်သည့်တိုင် ဘုရားရှင် ဖြေကြားတော်မူသည်၊ အရှင်မြတ်သည် ဘုရားဟောတိုင်း သင်ယူမှတ်သား တောအုပ်ပြန်သွားပြီး အားထုတ်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်တော်မူသည်။ ထိုအခါမှစ၍ ပရိသတ် ၄-ပါးအား ဆန်းကျယ်စွာဟောပြောသည်၊ ပါယာသိရာဇညသုတ္တန်ကို အကြောင်းပြု၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>ဗြဟ္မာကြီး၏ ပြဿနာ ၁၅-ချက်</h3> <p>၁-ဤတောင်ပို့သည်၊ ၂-ည၌အခိုးလွှတ်၍ ၃-နေ့၌ မီးတောက်သည်၊ ၄-ဆရာပုဏ္ဏားက ၅-ပညာရှိတပည့်အား ၆-ဓားလက်နက်ယူပြီး ၇-အဖန်ဖန်တူးခိုင်းသည်၊ တပည့်ကတူးရာ ၈-တံခါးကျည်ကို တွေ့၍တွေ့ကြောင်း တင်ပြသည်၊ ဖယ်၍ ဆက်တူးခိုင်းသည်။</p> <p>၉-ဥဒ္ဓုမာယိကဖား၊ ၁၀-လမ်း ၂-ခွ၊ ၁၁-ဆပ်ပြာရေစစ်၊ ၁၂-လိပ်၊ ၁၃-သံလျက်နှင့် စဉ်းနှီးတုံး၊ ၁၄-သားတစ်ကို တွေ့၍တွေ့ကြောင်း တင်ပြရာ တင်ပြတိုင်း တင်ပြတိုင်းဖယ်၍ ဆက်တူးခိုင်းသည်။</p> <p>၁၅-နဂါးကို တွေ့၍တွေ့ကြောင်း တင်ပြရာ၌ကား ဆရာပုဏ္ဏားက “နဂါးကို မထိနှင့် ရှိခိုးပါ” ဟု ပြောဆိုသည်၊ ဤ ၁၅-ချက်ကို ဗြဟ္မာက ရှင်ကုမာရကဿပကို ဘုရားထံသွား မေးလျှောက်စေသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၏ အဖြေ ၁၅-ချက်</h3> <p>၁။ တောင်ပို့ဟူသည် ဤခန္ဓာကိုယ်တည်း၊ တောင်ပို့သည် မြေဩဇာ စသော ပိုးကောင်အမျိုးမျိုး အန်ထုတ်ပေးသလို ဤခန္ဓာကိုယ်သည်လည်း မျက်စိ နား စသည်များမှ အညစ်အကြေးများ အန်ထုတ်ပေးသည်။</p> <p>၂။ နေ့မှာပြုရမည့် အလုပ်များကို ညဉ့်၌ ကြိုတင်စဉ်းစားခြင်းသည် ညဉ့်၌ အခိုးလွှတ်ခြင်းမည်သည်။</p> <p>၃။ ညကစဉ်းစားထားသည့်အတိုင်း နေ့မှာ ပြုလုပ်ပြောဆို ကြံစည်ခြင်းသည် နေ့၌ မီးတောက်သည်မည်သည်။</p> <p>၄။ ဆရာပုဏ္ဏားသည် မြတ်စွာဘုရားဖြစ်၍ ၅။ ပညာတပည့်ကား ယောဂီရဟန်းဖြစ်ကာ ၆။ ဓားလက်နက်ဟူသော လောကီ လောကုတ္တရာပညာဖြင့် ၇။ အဖန်ဖန်တူးခြင်းဟူသော အားထုတ်ကြိုးစားမှုပြုရာ ၈။ တံခါးကျည်ဟူသော မောဟကို ဖယ်ရမည်ဟု ဆိုလိုသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-135 <hr> တံခါးကျည် ချပိတ်လိုက်လျှင် မြို့တွင်းပြင် ဆက်သွယ်မှုပြတ်သလို ဉာဏ်တံခါးဝ၌ မောဟကျလာလျှင် နိဗ္ဗာန်ရောက်စေတတ်သော ဉာဏ်အဆက်အသွယ် ပြတ်ရတော့သည်၊</p> <p>၉။ ဥဒ္ဓုမာယိကဖားဟူသည် အားကြီးသောအမျက်ထွက်ခြင်းတည်း၊ ယင်းဖားသည် လက်သည်းခွံမျှ ပမာဏရှိ၍ သစ်ရွက်များ ချုံနွယ်များအကြား နေတတ်သည်၊ တခုခုနှင့်ထိလျှင် အမျက်ထွက်ကာ ဘဲဥပမာ ဝိုင်းဝန်းကြီးထွားလာပြီး ခြေ ၄-ဘက်မိုးမြှော်ကာ အသွားပြတ်ပြီး ကျီးစာ ငှက်စာ ဖြစ်ရရှာသည်၊ ထို့အတူ အမျက်ထွက်ခြင်းသည်လည်း ဖြစ်စမနှိပ်ကွပ်လျှင် တိုးတက်ကြီးထွားလာပြီး သူတပါးအား သတ်ခြင်း မိမိကိုယ်ကို သတ်ခြင်းဟူသော လမ်းဆုံးရောက်ရသည်။</p> <p>၁၀။ လမ်း ၂-ခွဟူသည် တွေးတောယုံမှားခြင်း ဝိစိကိစ္ဆာဖြစ်သည်၊ လမ်း ၂-ခွဖြင့် ဘယ်လမ်းသွားရမည်ဟု မဆုံးဖြတ်နိုင်ဘဲ ရပ်နေစဉ် ဒမြ-လူဆိုးများ ရောက်လာပျက်စီးရသကဲ့သို့ ယောဂီရဟန်းသည်လည်း ဘုရား တရား စသည်၌ ယုံမှားမှုဝိစိကိစ္ဆာဖြစ်သည်နှင့် အလုပ်ရပ်သွားတော့သည်၊ ထိုအခါ ကိလေသာရန်သူများလာ၍ ယောဂီသည် ပျက်စီးရတော့၏။</p> <p>၁၁။ ဆပ်ပြာရေစစ်ဟူသည် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်ကို တားမြစ်ပိတ်ပင် တတ်သော ကာမစ္ဆန္ဒ ဗျာပါဒစသော နီဝရဏ ၅-ပါးပင် ဖြစ်သည်။ ရေစစ်၌ ရေကို လောင်းချလျှင် ရေအားလုံး လျှောကျပြီးသွားသလို နီဝရဏ ၅-ပါး တရားဆိုးများ ကိန်းလာလျှင် ကုသိုလ်တရားတည်းဟူသော ရေအားလုံး လျှောကျသွားရတော့သည်။</p> <p>၁၂။ လိပ်ဟူသည် ဥပါဒါန်တို့၏အာရုံဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးပင် ဖြစ်သည်၊ လိပ်မှာ ခြေ လက် ၄-ချောင်း ဦးခေါင်းအားဖြင့် အင်္ဂါ ၅-ပါးရှိသလို သင်္ခတတရားအားလုံးကို ဉာဏ်ဖြင့်သိမ်းကျုံးလိုက်လျှင် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးသာ ရှိသည်။</p> <p>၁၃။ သံလျက် စဉ်းနှီးတုံးဟူသည် အဆင်း အသံ စသော အာရုံ ၅-ပါး ကာမဂုဏ်တရားပင် ဖြစ်သည်၊ ဝတ္ထုကာမကိုရရန် ကိလေသကာမဖြင့် ရှာကြံပင်ပန်းကြသော သတ္တဝါများသည် ဝတ္ထုကာမတည်းဟူသော စဉ်းနှီးတုံးပေါ်၌ ကိလေသကာမတည်းဟူသော သံလျက်ဓားဖြင့် နုတ်နုတ်စင်း၍ ပင်ပန်းပျက်စီးကြရသည်။</p> <p>၁၄။ သားတစ်ဟူသည် တဏှာ၏ အမည်ဖြစ်သည်၊ သားတစ်ကို လူ တိရစ္ဆာန်များ လိုလားကြသဖြင့် ဒုက္ခပင်လယ်ပြင်မှ မလွန်နိုင်ကြပေ၊ သားတစ်</p> <p>စာမျက်နှာ-136 <hr> ဟူသော တဏှာနောက်သို့သာ ကောက်ကောက်ပါ လိုက်နေကြရသည် ဟူလို။</p> <p>၁၅။ နဂါးဟူသောအမည်ကား ရဟန္တာရဟန်းပင်တည်း၊ အဂတိ ၄-ပါးသို့ မလိုက်တတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ပယ်ပြီးကိလေသာ တဖန် ပြန်မလာသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ မကောင်းမှုအပြစ်ဟူသမျှ မပြုတတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရဟန္တာကို နာဂ-နဂါးဟု ဆိုသင့်သည်၊ ဤဝမ္မိကသုတ္တန်သည်ပင် အရှင်မြတ်၏ ဝိပဿနာလုပ်ငန်း ကမ္မဋ္ဌာန်းဖြစ်သည်။</p> <h3>၁၀။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးသို့ ရောက်သူတို့တွင် မဟာကောဋ္ဌိတသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ထင်ရှားသော မဟာထေရ်ကြီးများထံနှင့် မြတ်စွာဘုရားထံ ပဋိသမ္ဘိဒါဆိုင်ရာများ မေးမြန်းလျှောက်ထားမှု အလေ့အလာများ၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရတော်မူသည်၊ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သူဌေးမျိုး၌ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ ကောဋ္ဌိတပုဏ္ဏားလုလင် ဖြစ်ကာ ဗေဒင် ၃-ပုံ တတ်မြောက်သည်၊ ဘုရားရှင်၏ တရားတော်နာရ၍ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ ရဟန်းပြုပြီး ဝိပဿနာ အားထုတ်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာ ဖြစ်လာသည်။ (ဘာသာပြန်၌ ကောဋ္ဌိကရှိသည်)။</p> <h3>၁၄။ ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၄။ စတုတ္ထဝဂ်</h3> <p>၁။ အကြားအမြင်များခြင်းရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊<br> ၂။ (ငါ၏စကားတော်ကို ကြာမြင့်စွာ ဆောင်စွမ်းနိုင်သည့်) သတိရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊</p> <p>၃။ (ငါဟောအပ်သည့်အတိုင်း အလုံးစုံသော ပုဒ်တို့ကို) သိစွမ်းနိုင်သည့် ပညာရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊</p> <p>၄။ (ငါ၏စကားတော်ကို သင်ခြင်း ဆောင်ခြင်း သရဇ္ဈာယ်ခြင်းနှင့် ငါ့ကို ဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးခြင်းတို့၌) လုံ့လရှိသူတို့တွင်လည်းကောင်း၊</p> <p>၅။ (ငါ့အား) လုပ်ကျွေးသူ ရဟန်းတို့တွင်လည်းကောင်း အာနန္ဒာသည် အမြတ်ဆုံး။<br> <br>စာမျက်နှာ-137 </p><hr> <h3>သတိ ပညာ ဝိရိယ ထူးခြားသော အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>ဗဟုသုတအရာ၌ အခြားအရှင်များလည်း ဗဟုသုတ ရှိကြပါသည်၊ သို့သော်လည်း အရှင်အာနန္ဒာကား သာသနာတော်ဝယ် ဘဏ္ဍာစိုးအရာတည်၍ ပိဋကတော်ကို သင်ယူခြင်းကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်၊ သတိရှိရာ၌လည်း အထူးအားရှိသည်၊ ဂတိမန္တ-ပညာရှိရာ၌မူ ဘုရားဟောတော်မူတိုင်း ကနေရာတည်းမှာပင် ပုဒ် ၆ သောင်း သင်ယူနိုင်သည်။ ဓိတိမန္တ-ဝီရိယရှိရာ၌ ဘုရားစကားတော်ကို သင်ဆောင်သရဇ္ဈာယ်ခြင်း ဝီရိယ၊ ဘုရားရှင်အား လုပ်ကျွေးမှုဝီရိယ အားလုံး မည်သူနှင့်မျှ မတူအောင် ကြီးမားသည်၊ လုပ်ကျွေးရာ၌ကား အခြားရဟန်းများလို အလုပ်အကျွေး မည်ကာမျှမဟုတ်၊ ခဏတ္တမဟုတ်၊ ဘုရားရှင်စိတ်တိုင်းကျ ပြုစုနိုင်၍ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>လွန်ခဲ့သော ကမ္ဘာတသိန်းထက် ဟံသာဝတီ နေပြည်တော်၌ ပဒုမုတ္တရ ဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူရာ ခမည်းတော် အာနန္ဒမင်းကြီးအား ချီးမြှောက်တော်မူသောအားဖြင့် ဟံသာဝတီပြည်၌သာ ဝါကသိန်း ခြံရံ သီတင်းသုံးနေသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၏ ညီတော်ရင်းဖြစ်ဖူးသော အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>ပဒုမုတ္တရ ဘုရား၏ ဘေးတူ မိကွဲတော် (အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း) သုမနမင်းသားကား ဟံသာဝတီပြည်မှ ယူဇနာ ၁၂၀-ဝေးသောအရပ်၌ မြို့စားရာထူးရ၍ ရံခါမှ ဖခင်နှင့် ဘုရားရှင်ကို လာဖူးသည်၊ တိုင်းပြည်အစွန်၌ ပုန်ကန်ထကြွသူများကို သုမနမင်းသား နှိမ်နင်းအောင်မြင်ရာ ခမည်းတော် အာနန္ဒမင်းကြီး ဝမ်းမြောက်သဖြင့် “သားတော် အမြန်လာရောက်စေ” ဟု ဆင့်ခေါ်လိုက်သည်။</p> <p>သုမနမင်းသားမှာ အမတ် ၁၀၀၀၀-ရှိရာ လမ်းခရီးအကြား၌ “ခမည်းတော်ထံမှ မည်သည့်ဆုမျိုး ယူသင့်ကြောင်း” အမတ်များနှင့် တိုင်ပင်သည်တွင် ဆင် မြင်း ဇနပုဒ် ရတနာ ၇-ပါး စသည်ဖြင့် ဆုအမျိုးမျိုး အကြံပေးကြသည်။</p> <h3>ဥစ္စာမှန်သမျှ ထားခဲ့ကြ သွားရဓမ္မတာ</h3> <p>အချို့က “အရှင့်သားတို့မှာ ပြည်ကို အစိုးရသော မင်းသားဖြစ်၍ မည်သည့်ဥစ္စာမှ အရမခက်ပါ၊ ရလျှင်လည်း အားလုံးထားခဲ့ပြီး သွားကြရပါသည်၊ ကုသိုလ်တခုကိုသာ ယူသွားနိုင်ပါသည်၊ ထို့ကြောင့် နောင်တော်ဘုရားကို ၃-လပြုစု လုပ်ကျွေးဖို့ ကုသိုလ်ကိုသာ ယူတော်မူကြပါ” ဟု မြော်မြင်ဉာဏ်ဖြင့် အကြံပေးကြရာ မင်းသားက “ငါ့မှာ ဤစိတ်မရှိ၊ မိတ်ဆွေကောင်း သင်တို့က ဖြစ်စေသည်၊ ဤဆုကိုပင် တောင်းမည်” ဟု ဝန်ခံပြီး ခမည်းတော်ထံ သွားကြ၊ ခမည်းတော်က ဆုပေးသဖြင့် ယင်းဆုတောင်းတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-138 <hr> ယင်းဆုကို ခမည်းတော်က ရှေ့ဦးပိုင်း ပယ်သော်လည်း ဘုရားရှင်တို့ စိတ်သည် သိနိုင်ခဲသည်၊ ဘုရားရှင် ဆန္ဒမရှိလျှင် ခမည်းတော်ကပေးလို့ ဘယ်ဖြစ်မှာလဲ၊ နောက်ပိုင်း မိန့်ရာ မင်းသားသည် “ဘုရားရှင် စိတ်တော်သိရန်” ကျောင်းသွားတော့သည်။</p> <h3>အလုပ်အကျွေးပုဂ္ဂိုလ်၏ အထူးအခွင့်အရေး</h3> <p>ထိုအချိန် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီသို့ ဝင်နေတော်မူရာ သံဃာများထံသွား အကြောင်း လျှောက်ထားသည်၊ သံဃာများက “ငါတို့အလိုရှိတဲ့အချိန် ဘုရားဖူးခွင့် မရပါ၊ သုမနထေရ်သာ ဖူးခွင့်ရပါသည်” ဟု မိန့်သဖြင့် အရှင်သုမနထံ သွားလျှောက်ရာ အရှင်သုမနသည် မင်းသားဖြစ်စဉ် မြေပြင်ကို ရေအသွင် ပြုပြင်ငုပ်လျှိုးပြီး တန်ခိုးဖြင့် ဘုရားရှင် ဂန္ဓကုဋီတိုက်၌ ထင်ရှား ပြပေးသည်။</p> <p>သုမနမင်းသား ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်လာကြောင်း လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က နေရာခင်းရန် မိန့်ကြားသည်၊ အရှင်သုမနသည် ဘုရားနေရာတော်ကိုယူပြီး ဂန္ဓကုဋီတိုက်တွင်း၌ ငုပ်လျှိုးကာ မင်းသားဖြစ်စဉ် ပရိဝုဏ်အပြင်၌ ထင်ရှားပေါ်ပြီး ဘုရားနေရာတော်ခင်းသည်၊ သုမနမင်းသားသည် ဤအံ့ဖွယ် ၂-ပါးကိုမြင်ရ၍ “ရာထူးတန်ခိုး ကြီးစိုးသော ကိုယ်တော်ပေပဲ” ဟု ဆင်ခြင်အားကျလေသည်။</p> <h3>ကုသိုလ်ရှင်သာ သာသနာနှင့် ရင်းနှီးသည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ကြွလာထိုင်တော်မူပြီး ဘယ်အချိန်က ရောက်လာသလဲ စသည်ဖြင့် နှုတ်ခွန်းဆက် မိန့်ကြားရာ သုမနမင်းသားက ဘုရားရှင်ထံ သံဃာအချို့က မပို့ခံသော်လည်း အရှင်သုမန ပို့လျှောက်၍ ဖူးမြင်ရပါကြောင်း လျှောက်ထားပြီး “အရှင်သုမနထေရ်သည် အရှင်ဘုရားတို့ သာသနာမှာ အကျွမ်းဝင်သူဖြစ်၏ဟု ထင်ပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “မှန်ပေသည် မင်းသား” ဟု မိန့်ရာ “ဘယ်သို့ပြုလျှင် အကျွမ်းဝင်နိုင်ပါသနည်း” ဟု ထပ်လျှောက်သဖြင့် “ဒါနပြု၊ သီလ ဆောက်တည်၊ ဥပုသ်ကျင့်သုံး” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။ “တပည့်တော်သည် ဤအရှင်လို သာသနာမှာ အကျွမ်းဝင်သူ ဖြစ်လိုပါသဖြင့် မနက်ဖန် တပည့်တော်ဆွမ်းကို လက်ခံတော်မူပါ” လျှောက်ရာ ဘုရားရှင် လက်ခံသဖြင့် သူ့နေရာသွားကာ တညဉ့်လုံး ပူဇော်ဖွယ်များ စီစဉ်ပြီး ၇-ရက်တိုင်တိုင် “ယာယီကဲနန်း အလှူဆွမ်း” ကို လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း ကျောင်းဒါယကာမင်းသား</h3> <p>၇-ရက်မြောက်နေ့၌ မင်းသားက ဘုရားရှင်အား ခမည်းတော်ထံမှ ဆုရ၍ ဝါတွင်း ၃-လ သူ့ကျောင်းမှာ သီတင်းသုံးဖို့ လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်သည် အကျိုးရှိမည်ကို</p> <p>စာမျက်နှာ-139 <hr> မြင်တော်မူသဖြင့် “မြတ်စွာဘုရားတို့သည် ဆိတ်ငြိမ်ရာမှာ နှစ်ခြိုက်တော်မူကြသည်” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>မင်းသားသည် ခမည်းတော်မင်းကြီးအား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားပြီး နေပြည်တော်မှထွက်ခဲ့၍ လမ်းခရီးတယူဇနာတိုင်း စံကျောင်းတော် တဆောင်စီ ဆောက်ပြီး မိမိနေရာပြန်ရောက်သောအခါ သောဘန သူကြွယ်၏ဥယျာဉ်ကို တသိန်းဖြင့်ဝယ်ယူပြီး တသိန်းတန် လက်ခကံကျွေး ပေးလှူရသော ကျောင်းတိုက်ကြီးဆောက်ပြီး ခမည်းတော်မင်းကြီးထံ “ကိစ္စပြီးကြောင်းနှင့် ဘုရားရှင်ကို ပို့ပေးပါမည့်အကြောင်း” လျှောက်ထားစေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သံဃာတသိန်းခြံရံလျက် တယူဇနာတိုင်းဝယ်ရှိသော ကျောင်းဆောင်များ၌ ညဉ့်ကျိန်းစက်တော်မူ၍ ချမ်းသာစွာ ကြွချီလာရာ သုမနမင်းသားသည် တယူဇနာအထိ သွားရောက်ကြိုဆိုပြီး ကျောင်းတိုက်တွင်း ပင့်ဆောင်ကာ ကျောင်းကို လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>အာနန္ဒာအလောင်း ၁၀-ပါးသီလ ခံယူ၍ပြုစု</h3> <p>သုမနမင်းသားသည် ဝါဆိုမည့်နေ့ အလှူပြုပြီး သားမယား အမတ်များခေါ်ယူပြီး “ဘုရားရှင်သည် အဝေးက ကြွလာချီးမြှောက်ရသည်၊ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် တရားကိုသာ အလေးပြု၍ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ အာမိသအရာကို အလေးမပြု မကြည့်ရှုကြပါ၊ ထို့ကြောင့် ဝါတွင်း ၃-လပတ်လုံး ငါသည် အဝတ် ၂-ထည်ဝတ်ကာ ၁၀-ပါးသီလဆောက်တည်ပြီး ဤကျောင်းမှာပင် နေမည်၊ ဤအစီအစဉ်အတိုင်း လှူဒါန်းကြ” ဟု ပြောဆိုမှာထားသည်၊ သုမနမင်းသားသည် အရှင်သုမန နေရာအနီးမှာနေပြီး ဘုရားရှင်အား အရှင်သုမနထေရ်ပြုသော ဝတ်နိဗဒ်များကိုကြည့်ပြီး “ဤမထေရ်သည် ဤပြုစုမှုနေရာများ အလွန်အကျွမ်းဝင်သည်၊ ဤရာထူးမျိုးကိုပင် ငါတောင့်တမည်” ဟု ကြံပြီး ပဝါရဏာမပြုမီ ၇-ရက်အလို ရွာတွင်းပြန်ဝင်၍ ၇-ရက် အလှူကြီးလှူကာ အဆုံးနေ့၌ သံဃာတသိန်းအား တိစီဝရိတ်လှူဒါန်းပြီး အလုပ်အကျွေး ရာထူးဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>သုမနမင်းသားသည် ဗျာဒိတ်စကားကြားပြီး “ဘုရားရှင်တို့မည်သည် စကား ၂-ခွ ရှိတော်မမူကြကုန်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ နောက်နေ့မှာပင် ဂေါတမဘုရား၏ သပိတ်သင်္ကန်းကိုယူပြီး ဘုရားနောက်မှ ထက်ကြပ်မကွာ လိုက်ပါရတော့မည့်အသွင် စိတ်ဖြစ်လေသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်း ထူးခြားစွာ လှူဒါန်းပုံ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်းသည် ကဿပဘုရားလက်ထက် ဆွမ်းခံကိုယ်တော် တပါးအား သပိတ်ထုပ်ယူရန် အပေါ်ရုံအဝတ် လှူဒါန်းသည်၊ နတ်၌ဖြစ်ပြီးနောက် ဗာရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-140 <hr> ဏသီမင်းဖြစ်စဉ် ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ကောင်းကင်ခရီး ကြွလာသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ် ၈-ပါးကိုပင့်၍ မိမိဥယျာဉ်၌ ကျောင်း ၈-ဆောင် ဆောက်ပြီး အရှင်မြတ်များ နန်းတော်ကြွလာလျှင် ထိုင်ဖို့ ရတနာအင်းပျဉ် ၈-လုံး၊ ပတ္တမြား သပိတ်ခြေ ၈-ခုတို့ကို စီစဉ်ပြီး နှစ်တသောင်း လုပ်ကျွေးသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာအလောင်းသည် ငါတို့ဘုရားလောင်းနှင့်အတူ တုသိတာ၌ဖြစ်ပြီး လူ့ပြည် အမိတောဒနသာကီဝင်မင်း၏သား ဖြစ်လာသည်။ ဆွေမျိုးအားလုံး ဝမ်းမြောက်စေကာ ဖွားလာ၍ အာနန္ဒမင်းသား အမည်မှည့်သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ပထမဆုံး ကပိလဝတ်ပြည် ကြွလာစဉ် အခြံအရံအလို့ငှာ ရဟန်းပြုကြသော ဘဒ္ဒိယစသော မင်းသားများနှင့်အတူ အာနန္ဒာသည် ရဟန်းပြုပြီး မကြာမီ အရှင်ပုဏ္ဏ၏တရား နာရ၍ သောတာပန်ဖြစ်သည်။</p> <h3>အာနန္ဒာအား ဟောကြားသော အရှင်ပုဏ္ဏ၏တရားမှာ</h3> <p>ရုပ်ကို အစွဲပြု၍သာလျှင် ငါဖြစ်၏ဟူသော ပပဉ္စတရား ၃-ပါး ဖြစ်ရသည်၊ အစွဲမပြုရလျှင် မဖြစ်။</p> <p>ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိညာဏ်ကို အစွဲပြု၍သာလျှင် ငါဖြစ်၏ ဟူသော ပပဉ္စတရား ၃-ပါး ဖြစ်ရသည်။</p> <p>ဥပမာသော်ကား—တန်ဆာဆင်ခြယ် ငယ်ရွယ်လှပ ယောက်ျားမိန်းမသည် စင်ကြယ်သောမှန် ကြည်လင်သောရေခွက်၌ ကြည့်လတ်သော် (မျက်နှာပြင်နှင့် မှန် ရေခွက်တို့ကို) အစွဲပြု၍သာ (မျက်နှာရိပ်ကို) မြင်လေရာ၏၊ အစွဲမပြုရလျှင် မမြင်၊ ဤအတူပင်တည်း။</p> <p>ဆက်လက်၍ အရှင်ပုဏ္ဏက ရုပ်သည် မြဲ မမြဲ စသည်ဖြင့် အနတ္တလက္ခဏသုတ်လာတိုင်း တေပရိဝဋ္ဋ ဒေသနာကို မဂ်ကိစ္စတိုင် ဆုံးမတော်မူသည်။ အရှင်အာနန္ဒာ သောတာပန် တည်သည်။</p> <p>ပထမဗောဓိ ဝါတော် ၂၀-အတွင်း၌ ဘုရားရှင်အား အလုပ်အကျွေး အမြဲမရှိပေ၊ အရှင်နာဂသမာလ၊ အရှင်နာဂိတ၊ အရှင်ဥပဝါန၊ အရှင်သုနက္ခတ္တ၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ညီ အရှင်စုန္ဒ၊ အရှင်သာဂတ၊ အရှင်ရာဓ၊ အရှင်မေဃိယ တို့ ရံခါရံခါ လုပ်ကျွေးကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-141 <hr> အချိုးမကျသော ဘုရားရှင်၏ အလုပ်အကျွေးများ<br> ဘုရားရှင်သည် နာဂသမာလထေရ်နှင့် ခရီးရှည်ကြစဉ် လမ်း ၂-မြွာတွေ့ရာ မထေရ်သည် ဘုရားခွင့်မပြုသော အခြားလမ်းကသွားရန် ရည်ရွယ်၍ “အရှင်ဘုရားတို့ သပိတ်သင်္ကန်း ယူတော်မူပါ၊ တပည့်တော်တော့ ဤလမ်းကပင် သွားပါမည်” ဟု မထေရ်က လျှောက်ပြီး သပိတ်သင်္ကန်းကို မြေမှာချမည့်ပုံ စီမံသည်၊ ဘုရားရှင်က “ရဟန်း၊ ယူခဲ့လော” ဟု မိန့်ဆိုပြီး သပိတ်သင်္ကန်းကို ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ယူသွားရသည်။</p> <p>ဘုရားနှင့်ခွဲသွားသော မထေရ်ကား သပိတ်သင်္ကန်းများ အလုခံရပြီး အရိုက်ခံရ၍ ခေါင်းပါကွဲသည်။ “ယခုအခါ ဘုရားရှင်သာ ငါ၏ကိုးကွယ်ရာ” ဟု ကြံပြီး သွေးခြင်းခြင်းနီလျက် ဘုရားထံသွား အကြောင်းစုံ လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် သင့်ကို ငါဘုရားတားမြစ်သည်” ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>စာလိကတောင်ပေါ်ကျောင်း</h3> <p>၁၃-ဝါမြောက် ဘုရားရှင် ဝါကပ်စဉ် မေဃိယထေရ်နှင့် ဇန္တုရွာ ဆွမ်းခံကြွရာ မြစ်ကမ်း၌ သရက်ဥယျာဉ်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်၏ သပိတ်သင်္ကန်းများ ပြန်အပ်ကာ ဤဥယျာဉ်၌ တရားအားထုတ်ပါရစေ လျှောက်သည်၊ ၃-ကြိမ် တားမရပါ။ ဥယျာဉ်သွားအားထုတ်စဉ် အကုသိုလ်ဝိတက်များ ဝင်လာနှိပ်စက်မှ ဘုရားထံ သွားလျှောက်သည်၊ ဤအကြောင်းမြင်၍ တားကြောင်းမိန့်ပြီး သာဝတ္ထိပြည် ပြန်ကြွသည်။</p> <h3>အမြဲလုပ်ကျွေးသူ ရှိချိန်တန်ပြီ</h3> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ယခုအခါ ငါဘုရား ကြီးရင့်လေပြီ၊ အချို့ရဟန်းများက ငါဘုရားထားကာ တခြားလမ်းက သွားကြ၊ အချို့ရဟန်းများကမူ ငါဘုရားသပိတ်သင်္ကန်းကို မြေမှာချမည်အထိ စီစဉ်ကြသည်၊ ငါဘုရားအတွက် အမြဲ အလုပ်အကျွေး ရဟန်းတပါးကို သင်ချစ်သားတို့ စဉ်းစားကြ” ဟု မိန့်တော်မူရာ သံဃာတော်များ ဓမ္မသံဝေဂ ကြီးစွာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်သာရိပုတ္တရာက သူလုပ်ကျွေး ပြုစုမည့်အကြောင်း လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “သင်နေတဲ့နေရာမှာ တရားမဆိတ် သင့်အဆုံးအမသည် ငါဘုရားတို့ အဆုံးအမနှင့် တူသည်” စသည် မိန့်ကြားပြီး ပယ်သည်၊ အရှင်မောဂ္ဂလာန်အစထား၍ နှစ်ကျိပ်သော သာဝကကြီးများ လျှောက်ထားသမျှ ဤနည်းအတိုင်း ပယ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-142 </p><hr> <h3>တောင်းမှရသောရာထူး ထူးမည်မထင်သော အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ဆိတ်ဆိတ်နေသဖြင့် သံဃာများက ယင်းအရာကို တောင်းခိုင်းရာ “တောင်းမှရသောရာထူး ဘယ်သို့ထူးမည်နည်း၊ တပည့်တော်ကို ဘုရားရှင်မမြင်မဟုတ်၊ မြင်ပါသည်။ အလိုရှိတော်မူလျှင် လုပ်ကျွေးစေ မိန့်တော်မူလိမ့်မည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “အာနန္ဒာကို သူတပါးတိုက်တွန်းဖို့မလို၊ အလိုလိုသာလျှင်သိပြီး ငါဘုရားကို လုပ်ကျွေးလိမ့်မည်” ဟု မိန့်တော်မူသောအခါ သံဃာများက အတင်းပင် တောင်းခိုင်းတော့သည်၊ အာနန္ဒာသည် ထ၍ ပယ်ဆု ၄-တန်၊ ခံဆု ၄-ပါး ဆု ၈-ပါးကို တောင်းခံလျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ပယ်ဆု ၄-ပါးမှာ-</h3> <p>၁။ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင်ရသော ဆွမ်းသင်္ကန်းကို သူ့အား မပေးဖို့။<br> ၂။ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်တွင်း အတူနေထိုင်ခွင့် မပေးဖို့။<br> ၃။ ဘုရားရှင်အား ပင့်ဖိတ်ရာသို့ မိမိကို ခေါ်မသွားဖို့။</p> <p>၄။ (ဤပယ်ဆု ၄-ပါး သနားတော်မူပါလျှင် တပည့်တော် ပြုစုပါရစေဟု အရှင်အာနန္ဒာ လျှောက်ထားသည်။)</p> <p>“အဘယ်အပြစ် မြင်ပါသနည်း” ဟု ဘုရားရှင်က မေးတော်မူရာ “အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်ထံမှရသော သင်္ကန်းကောင်းကို ဝတ်ပြီး ဆွမ်းကောင်းကိုဘုဉ်းပေးကာ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်တွင်း အတူနေရ၊ ပင့်ဖိတ်တိုင်းသို့ ဘုရားနှင့်အတူ လိုက်ရသည့် လာဘ်လာဘ ရနေမှတော့ လုပ်ကျွေးဖို့ မည်သူဝန်လေးပါမည်နည်း၊ အပြစ်တင်စကား ပြောကြားမည့်သူတွေ ပေါ်လာနိုင်ပါသည် ဤအပြစ် မြင်ပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ခံဆု ၄-ပါးမှာ-</h3> <p>၁။ တပည့်တော်လက်ခံထားသည့် ပင့်ဖိတ်ရာအရပ်သို့ ကြွတော်မူရန်။</p> <p>၂။ ရပ်ဝေးမှ ဘုရားဖူးလာသော ပရိသတ်ကို လာလာချင်း ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်စေနိုင်ခွင့်ရရန်။</p> <p>၃။ တပည့်တော်ယုံမှားဖြစ်သော ခဏ ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ခွင့်ရရန်။</p> <p>၄။ တပည့်တော်မျက်ကွယ်မှာ ဟောသမျှတရား ပြန်မေးလျှင် တပည့်တော်အား နားသဖြင့် ပြန်ဟောကြားပါရန်။</p> <p>(ဤခံဆု ၄ ပါး နားချီးမြှောက်ပါလျှင် ပြုစုပါစေ လျှောက်ထားသည်။)</p> <p>မြင်သောအကျိုးအား သင့်ကို ဘုရားရှင်မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက “သဒ္ဓါရှင်များက ဘုရားရှင်ကို ကိုယ်တိုင်ပင့်လျှောက်ခွင့် မရသဖြင့် တပည့်တော်မှတဆင့် ပင့်လျှောက်ခဲ့ရာဝယ် ယင်းနေရာသို့ ဘုရားရှင်မကြွလျှင်၊ အလိုရှိတဲ့အချိန် ရပ်ဝေးပရိသတ်ကို ဘုရားဖူးစေနိုင်ခွင့်မရလျှင်၊ ယုံမှားဖျောက်ခွင့်မရလျှင် အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်ကို လုပ်ကျွေးနေသော်လည်း ဘာအချီးအမြှောက်မှမရ” ဟု အပြစ်တင်သူများ ဖြစ်လာပါလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် ဤအချက် ၃-ပါး လိုပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-143 <hr> “ငါ့ရှင်အာနန္ဒာ၊ ဤဇာတ်ကို ဘယ်အရပ်မှာ ဟောပါသနည်း” တပည့်တော်မျက်ကွယ်မှာ ဘုရားဟောထားတဲ့ (တပည့်တော်မသိတဲ့) တရားကို မေးကြလို့ ပြည့်စုံစွာ မဖြေနိုင်လျှင် “ဘုရားနောက် အရိပ်ပမာလိုက်ကာ အကြာကြီး ပြုစုနေပါလျက် ဤမျှကိုပင် မသိ” ဟု အပြစ်တင်သူများ ဖြစ်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မျက်ကွယ်တရားအားလုံး ပြန်ဟောဖို့လိုပါသည်လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ပေးတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာ၏ ထူးခြားသော အပြုအမူများ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် အလုပ်အကျွေးရာထူးရသောနေ့မှစ၍ ရေ ၂-မျိုး၊ ဒန်ပူ ၃-မျိုး ဆက်ကပ်ခြင်း၊ လက်တော် ခြေတော် ဆုပ်နယ်ပေးခြင်း၊ ရေချိုးစဉ် ကျောတော်ကို နှိပ်ပေးခြင်း၊ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ် တံမြက်လှည်းခြင်း စသည် ဆောင်ရွက်ပြီး ဘုရားရှင်အတွက် အချိန်အားလျော်စွာ လိုရာရအောင် စီစဉ်သည်၊ နွေအခါ ဘုရားအနီးမှာရှိပြီး ညအခါ၌မူ ဆီမီးတိုင်ကိုင်ကာ ဂန္ဓကုဋီပရိဝုဏ် ၉-ပတ်လှည့်သည်၊ ထိနမိဒ္ဓဝင်လာသဖြင့် ဘုရားခေါ်ပါလျှင် စကားပြန်မပေးနိုင်မဖြစ်ရအောင် ဆီမီးတိုင်လက်က မချပါ။</p> <h3>ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုချိန်နှင့် သင်္ဂြိုဟ်ပုံ အခြင်းအရာ</h3> <p>ဗုဒ္ဓကိစ္စ ပြုပြီးသော ဘုရားရှင်သည် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၄၈-ခု၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့ နံနက်မိုးသောက်ချိန် ကုသိန္နာရုံ မလ္လာမင်းတို့၏ အင်ကြင်းပင်ပျို အစုံကြား၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူသည်၊ ထိုအခါ မလ္လာမင်းများက--<br> ၁။ ပထမ သာဓုကီဠနသတ္တာဟ—ပန်းနံ့သာစသည်ဖြင့် အလောင်းတော်ကို ပူဇော်သည်။</p> <p>၂။ ဒု-စိတကသတ္တာဟ—နံ့သာထင်းပုံပေါ် အလောင်းတော် တင်၍ ရှင်မဟာကဿပ ကြွလာဆိုင်းရင်း နောက်ဆုံးနေ့မှကြွလာ၍ တေဇောဓာတ် လောင်ကျွမ်းသည်။</p> <p>၃။ တ-ဓာတုပူဇာသတ္တာဟ—လှံတပ် အထပ်ထပ်ဝန်းရံကာ ဓာတ်တော်ကို ပူဇော်သည်။ ကိစ္စပြီး၍ နယုန်လဆန်း ၅-ရက် ဓာတ်တော်ဝေပွဲကျင်းပသည်။</p> <p>ထိုနေ့သံဃာ ၇-သိန်းစုမိကြရာ ရှင်မဟာကဿပ သံဃာ့ထေရ် ဖြစ်သည့်အားလျော်စွာ ပါဝါမှ ကုသိန္နာရုံအလာ သုဘဒ်တောထွက်ကြီးစကားကို သတိရ၍လည်းကောင်း၊ ဤသံဃာ့အစည်းအဝေးမျိုးကို နောင်ရခဲခြင်းကို ဆင်ခြင်၍လည်းကောင်း၊ ရဟန်းယုတ်များ အားရှိလျှင် သာသနာ ကွယ်လိမ့်မည်၊ ငါဦးဆောင်၍ သံဂါယနာတင်လျှင် သာသနာ အရှည်တည်ရာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-144 </p><hr> <h3>ရှင်မဟာကဿပအပေါ် တင်ရှိသော ဘုရားရှင်၏ ကြွေးမြီများ</h3> <p>ထို့ပြင်လည်း ဘုရားရှင်သည် ငါနှင့် သင်္ကန်းလဲ၍ သုံးဆောင်ခြင်း၊ သမာပတ် အဘိညာဉ်အရာ ငါဘုရားလိုပင် ကဿပ ဝင်စားနေနိုင်သည်ဟု တန်းတူထားခြင်း၊ ဘုရားရှင်သည် ကောင်းကင်၌ လက်တော်ကို ဝှေ့ရမ်း၍ “ဒကာ-ဒကာမများအပေါ် ကဿပ မတွယ်တာ” ဟု မိန့်ခြင်း၊ “စန္ဒူပမာ လနှင့်တူသော အကျင့်ရှိသူ” ဟု မိန့်ခြင်းတို့ဖြင့် ငါ့အား ဘုရားရှင် ချီးမြှောက်ခဲ့သည့် တရားတော်များကို သံဂါယနာတင်ခြင်းမှတပါး ထိုကြွေးမြီ ပြေလည်ဖို့အကြောင်း မရှိတော့ပေ။</p> <p>မင်းတရားကြီးက သူ့အရိုက်အရာ ဆက်ခံနိုင်မည့် သားကြီး ဩရသကို ရာထူးအပ်နှင်းသည့်ပမာ ငါ့ကိုလည်း ဘုရားရှင်သည် “ကိုယ်တော်သာသနာ တည်စေနိုင်မည့် သားကြီးဖြစ်ရမည်” မြင်တော်မူကာ မည်သူမျှ မရကောင်းသော အချီးအမြှောက် ပေးခဲ့သည်ဟု ဆင်ခြင်တော်မူကာ သံဃာများအား သာသနာဖျက် သုဘဒ်၏ ပြောဆိုများကို ပြောကြားပြီး “မတရားမှုများ မထွန်းကားသေး၍ တရားမှုများ မကွယ်ပသေးခင် သံဂါယနာတင်ကြပါစို့” ဟု မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>ပထမသံဂါယနာသင်္ဂီတိကာရက ရွေးချယ်ပုံ</h3> <p>သံဃာတော်များက အရှင်မဟာကဿပအား သံဃာရွေးကောက်ဖို့ လျှောက်ရာ တိပိဋကဓရ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ တေဝိဇ္ဇ ဆဠဘိည ရဟန္တာဖြစ်၍ အများအားဖြင့် ဧတဒဂ်ရာထူးရ သံဃာ ၄၉၉-ပါးကို အရှင်မဟာကဿပ ရွေးကောက်တော်မူသည်၊ အာနန္ဒာ အတွက် တနေရာ ချန်ထားလိုက်၏။</p> <p>သေက္ခသာရှိနေသေးသော အာနန္ဒာနှင့်အတူ သံဂါယနာ မတင်နိုင်သလို ပိဋကတော်အားလုံး အာဂုံဆောင်ထားသော အရှင်အာနန္ဒာနှင့် ကင်း၍လည်း မတင်နိုင်၊ ထားခဲ့၍ မဖြစ်အောင် ကျေးဇူးများသောကြောင့် အရှင်မဟာကဿပက သင်္ဂီတိကာရက အဖြစ် ရွေးကောက်မည်ဆိုလျှင်လည်း သူတပါး ကဲ့ရဲ့မည့် ပရူပဝါဒဘေးရောက်နိုင်သည်။</p> <p>အသက် ၈၀-အရွယ်ရှိ၍ ဆံပင်ဖြူများပေါက်နေသော အရှင်အာနန္ဒာအား “ဤကလေး အတိုင်းအရှည်ကိုမသိ” ဟု အရှင်ကဿပက မြည်တွန်ဆုံးမလေ့ရှိသည်၊ ဤမျှ ရင်းနှီးပြီး ဘုရားရှင် ညီဝမ်းကွဲလည်း ဖြစ်သော အရှင်အာနန္ဒာကို ရွေးကောက်လျှင် အရှင်မဟာကဿပအဖို့ ဆန္ဒာဂတိ လိုက်ရာရောက်ပေမည်၊ သို့သော် အာနန္ဒာကို ငါရွေးမည်ဟု ရှင်မဟာကဿပ ရည်ရွယ်ပြီး ချန်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-145 </p><hr> <h3>ဘုရားရှင်မရှိမှ ဖြစ်လာသော ကမ္မဝါစာသစ်</h3> <p>မကြာမီပင် သံဃာများက အရှင်အာနန္ဒာကိုရွေးဖို့ ဆန္ဒပြုကြ၍ ရွေးရာ သင်္ဂီတိကာရက သံဃာ ၅၀၀-ပြည့်သွားသည်၊ ဂေါစရဂါမ် ကျယ်ပြန့်၍ ကျောင်းတိုက်များသော ရာဇဂြိုဟ်မြို့ကိုပင် သံဂါယနာတင်ရန် နေရာရွေးချယ်ကြ၊ ဆန့်ကျင်ဘက် တွေ့မည်စိုး၍ အခြားရဟန်းများ တခြားသွား ဝါကပ်ကြဖို့ ဆုံးဖြတ်တော်မူပြီး ထိုအကြောင်းကို ရှင်မဟာကဿပထေရ်က ဉတ္တိဒုတိယကံဖြင့် သံဃာအား သိစေသည်၊ ဤကမ္မဝါစာကား ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီး ၂၁-ရက် မြောက် နယုန်လဆန်း ၅-ရက်နေ့၌ ဖြစ်သည်။</p> <p>ရှင်မဟာကဿပသည် သံဃာတော်အား ရက် ၄၀-အတွင်း အနာရောဂါကိစ္စ၊ ဆရာသမားမိဘကိစ္စ၊ သပိတ်သင်္ကန်းကိစ္စများ အားလုံးပြီးပြတ်အောင်ဆောင်ရွက်ကြရမည်ဟု အမိန့်ပေးပြီး တပည့်သံဃာ ၅၀၀-နှင့် ကုသိန္နာရုံမှ ရာဇဂြိုဟ်ကြွ၊ အခြားမထေရ်ကြီးများ ဆိုင်ရာကြွကြသည်။ အရှင်ပုဏ္ဏကား တပည့်သံဃာ ၇၀၀-နှင့် ကုသိန္နာရုံမှာပင် နေ၍ လာလာသမျှကို တရားဟောပြတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်အာနန္ဒာ၏ အမူအရာကပင် ငိုချင်ဖွယ်ရာ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာကား ဘုရားရှင်ရှိစဉ်ကလိုပင် ဘုရားရှင်၏ သပိတ်သင်္ကန်းများကို ကိုယ်တိုင်ယူပြီး တပည့်သံဃာ ၅၀၀-နှင့်အတူ သာဝတ္ထိမြို့ ကြွသည်၊ ရောက်ရာမှ အခြံအရံ သံဃာများ တိုးသလို ရောက်ရာအရပ်တိုင်းမှာပင် ဒကာ ဒကာမများ ပြင်းစွာ ငိုကြွေး၏၊ သာဝတ္ထိမြို့ရောက်သော် လူများလာကြ ကြိုဆိုကြကာ “ရှေးက ဘုရားရှင်နှင့်အတူ ကြွလာတော်မူမြဲပါ၊ ယခုအခါ ဘုရားရှင်ကို ဘယ်မှာထား၍ တပါးတည်း ကြွတော်မူပါသနည်း” စသည်ဖြင့် လျှောက်ကြကာ နိဗ္ဗာန်ဝင်စံသော နေ့လိုပင် ငိုကြွေးကြသည်။</p> <p>ငိုကြွေးကြသောလူများအား အရှင်အာနန္ဒာ တရားပြပြီး ဇေတဝန်ကျောင်းတွင်း ဝင်ကာ ဘုရားဂန္ဓကုဋီတိုက်ကို ရှိခိုးပြီး တံခါးဖွင့်ကာ ညောင်စောင်းစသည်များ အပြင်ထုတ်၊ ဖုန်ခါ၊ တံမြက်လှည်း၍ ပန်းမှိုက်များသွန်သည်၊ ပြီးမှ မူလနေရာအတိုင်းထားကာ ပြုမြဲဝတ်အားလုံး ဘုရားရှိစဉ်ကလိုပင် ပြုသည်။</p> <p>ဝတ်အားလုံးကိုပြုစဉ် “ဤအချိန်ကား ဘုရားရှင် ရေသုံးသပ်ချိန်ပါဘုရား၊ တရားဟောချိန်ပါဘုရား၊ ရဟန်းများအား အဆုံးအမပေးချိန်ပါဘုရား၊ အနားယူချိန်ပါဘုရား၊ မျက်နှာတော်သစ်ချိန်ပါဘုရား” စသည်ဖြင့် ငိုကြွေးပြောဆိုလျက် ဝတ်ပြုသည်။ ဘုရားဂုဏ်ကျေးဇူးကိုသိ၍ ကြည်ညိုမြတ်နိုးလှသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ မိမိကိုယ်တိုင်က ရဟန္တာမဟုတ်သေးသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ ဘဝများစွာက တဦး<br> <br>စာမျက်နှာ-146 <hr> နှင့်တဦး ကျေးဇူးအထူးရှိရာ စိတ်ထားနူးညံ့လှသောကြောင့် လည်းကောင်း ငိုကြွေးပြောဆိုမိသည်၊ မိမိမှာဖြစ်သော သောကမီးအပြင် လူများအပေါင်း၏ သောကမီးကိုလည်း ငြိမ်းသတ် ဟောပြောပေးရခြင်းဖြင့် အချိန်များစွာ ကုန်နေသည်။</p> <h3>ဗလစ်ဗလစ် စကားများနေ၍ အကျိုးမများဟု နတ်သားလျှောက်ထား</h3> <p>ကောသလတိုင်း တောအုပ်တခု၌ နေသော (အရှင်အာနန္ဒာ၏ အကျိုးကို လိုလားသော) တောစောင့်နတ်က “အရှင်အာနန္ဒာဘုရား၊ အရှင်ဘုရားသည် သစ်ပင်ရင်း တောချုံသို့ ခိုဝင်ကာ နိဗ္ဗာန်ကို စိတ်၌ထား၍ ဈာန်ဝင်စားတော်မူပါ၊ မေ့မနေပါလင့်၊ အရှင့်ထံပါး လာသူများအား (အပူငြိမ်းအောင်) ဗလစ်ဗလစ်စကားပြောကြားခြင်းသည် အရှင်ဘုရားအတွက် အထက်မဂ်ဖိုလ်ကိစ္စ အဘယ်မှာပြုနိုင်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားမှ သံဝေဂပြင်းစွာဖြစ်ပြီး ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်ဝင်စံချိန်မှစ၍ အရပ်အထိုင်များသော မိမိကိုယ်ကို သက်သာစေရန် နောက်နေ့ နွားနို့ ဝမ်းသက်ဆေးသောက်ပြီး ကျောင်းတော်၌ပင် နေသည်။</p> <p>ထိုနေ့မှာပင် သုဘလုလင် အပင့်လွှတ်သော သူငယ်ကို “ယနေ့ ဝမ်းနုတ်ဆေး သောက်ထားသည်၊ နက်ဖြန် ကြွနိုင်ကောင်းပါရဲ့” ဟု မိန့်ကြားပြီး နောက်နေ့မှ စေတကနောက်လိုက် ရဟန်းနှင့်အတူ သုဘလုလင်အိမ် အရှင်အာနန္ဒာကြွသည်၊ ထိုအိမ်၌ သုဘလုလင် လျှောက်ထားချက်အရ ဒီဃနိကာယ်၊ သီလက္ခန္ဓဝဂ်၊ ၁၀-ခုမြောက် သုဘသုတ်ကို ဟောကြားသည်။</p> <h3>ရာဇဂြိုဟ်၌ သင်္ဂီတိကာရကများ စုချိန်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် ဇေတဝန်ကျောင်း အပျက်အစီးများကို ပြင်ဆင်စေပြီး ဝါဆိုဖို့ နီးလတ်သော် တပည့်သံဃာများ ထားခဲ့ကာ ရာဇဂြိုဟ် ကြွသွားသည်၊ အခြားသင်္ဂီတိကာရကတို့လည်း ရာဇဂြိုဟ်ရောက်လာကြ၏။ ဝါဆိုလပြည့်နေ့ ဥပုသ်ပြုကြ၊ ၁ ရက်နေ့ ဝါဆိုကြသည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်ကျောင်းတိုက်ကြီး ၁၈-တိုက်မှာ သံဃာပြတ်သွား၍ ကျိုးပဲ့ပျက်စီးကာ ဖုန်အလိမ်းလိမ်းရှိနေကြသည်။ ထိုကိုမြင်၍ မထေရ်မြတ်များ စည်းဝေးကြပြီး “အပျက်အစီး ပြင်ဆင်မှုကို ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူသည်။ ပထမလအပျက်များပြင်ပြီး အလယ်လမှာ သံဂါယနာတင်ရန် ဆုံးဖြတ်တော်မူကြသည်။</p> <p>၁။ သေနာသနဝတ်နှင့် စပ်သော ဘုရားရှင်၏ ဟောကြားမှုကို ပူဇော်လိုသောကြောင့် လည်းကောင်း၊</p> <p>စာမျက်နှာ-147 <hr> ၂။ တိတ္ထိများ ပြောဆိုမည့် အပြစ်ဘေးမှ ဝေးစေလိုသောကြောင့်လည်းကောင်း ဤသို့ ဆုံးဖြတ်ကြသည်။</p> <p>သံဃာများသည် သူတို့ဆရာ ဘုရားရှိစဉ်သာ ကျောင်းတိုက်များ ပြင်ဆင်ကြသည်၊ မရှိသည်နှင့်တပြိုင်နက် စွန့်ပစ်ထားကြသဖြင့် အလှူရှင်များ၏ ပစ္စည်းများ မပျက်စီးတန်ဘဲ ပျက်စီးကြသည်ဟု တိတ္ထိများ အပြစ်တင်ဖွယ် ရှိသည်ကို လွတ်ကင်းစေပြီး နောက်တနေ့ အဇာတသတ်မင်း နန်းတော်တံခါးသို့ မထေရ်များ ကြွရောက်ရပ်တည်တော်မူကြသည်။</p> <h3>ပထမသံဂါယနာ၏ ဒါယကာ အဇာတသတ်မင်းမြတ်</h3> <p>“အရှင်ဘုရားများကိစ္စ မိန့်တော်မူပါ” ဟု အဇာတသတ်မင်းက လျှောက်ထားရာ “ကျောင်းများပြင်ဖို့ လက်သမားလိုကြောင်း” မိန့်ကြားကြသဖြင့် မင်းက လက်သမားများ ပေးအပ်လိုက်သည်၊ မထေရ်မြတ်များ ပထမလပတ်လုံး ကျောင်းများပြင်ဆင်၍ ပြီးသော် ပြီးကြောင်းနှင့် သံဂါယနာ တင်တော့မည်ဖြစ်ကြောင်း အဇာတသတ်မင်းအား မိန့်ကြားရာ “အရှင်ဘုရားများ လွတ်လပ်စွာ သံဂါယနာ တင်တော်မူကြပါ၊ တပည့်တော်ဘက်က အာဏာစက်၊ အရှင်ဘုရားများဘက်က ဓမ္မစက်ဖြစ်ပါစေ၊ လိုရာကိုလည်း မိန့်တော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ မထေရ်များက သံဂါယနာမဏ္ဍပ်လိုကြောင်း မိန့်ကြသည်။</p> <p>အဇာတသတ်မင်းသည် အရှင်မြတ်များ စိတ်ကြိုက် ဝေဘာရတောင်နံရံ သတ္တပဏ္ဏိလှိုင်ဂူဝ၌ ဝိသကြုံနတ်သား ဖန်ဆင်းထားသည်နှင့်အတူ သံဂါယနာမဏ္ဍပ်ကြီးကို ဆောက်လုပ်စေသည်။</p> <h3>ပထမ သံဂါယနာတင် မဏ္ဍပ်၏ အပြင်အဆင်</h3> <p>မဏ္ဍပ်ကြီးမှာ ၁--အခန်းများ အစဉ်တကျထားကာ နံရံများ တိုင်များ လှေကားများ တပ်ထားသည့်အပြင် ပန်းချီပန်းပုလက်ရာတို့ကလည်း ပြောင်မြောက်လှသည်၊ ၂--မင်း၏ ရွှေနန်းတော်ကို ကျော်ရုံမျှမက နတ်ဗိမာန်၏အသရေကိုပင် ပြက်ရယ်ပြုသလို ရှိနေသည်၊ ၃--တလောကလုံးရှိ ပျော်စရာများကို စုပေါင်းထားသလို အလွန် ပျော်ဖွယ်ရာဖြစ်သည်။</p> <p>မဏ္ဍပ်ကြီးတွင်း၌ သင်္ဂီတိကာရက ရဟန္တာ ၅၀၀-ထိုင်ဖို့ အဖိုးတန် ကပ္ပိယအခင်း ၅၀၀၊ တောင်ဘက်ကို ကျောပေး၍ မြောက်ဘက် မျက်နှာမူသော ပုစ္ဆကမထေရ်<br> <br>စာမျက်နှာ-148 <hr> အတွက် ထေရာသနဓမ္မပလ္လင်နှင့် မဏ္ဍပ်အလယ်၌ အရှေ့ဘက်မျက်နှာမူကာ ဘုရားရှင်များ ထိုင်တော်မူထိုက်သော ဝိသဇ္ဇကမထေရ်အတွက် ဓမ္မာသနပလ္လင်၊ ယင်းအပေါ်၌ ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်းကို အသီးသီး စီစဉ်ပြီး သူ့ကိစ္စပြီးကြောင်း အဇာတသတ်မင်းက မထေရ်များအား လျှောက်စေသည်။</p> <h3>အပြစ်ပြောသူရှိ၍ အရှင်အာနန္ဒာ ရဟန္တာဖြစ်ရ</h3> <p>အချိန်ကား ဝါခေါင်လဆန်း ၄-ရက် သံဃာစုံညီ စည်းဝေးနေချိန် ဖြစ်သည်၊ မထေရ်အချို့ အရှင်အာနန္ဒာကို စောင်းချိတ်၍ “ဤပရိသတ်မှာ ကိလေသာ အဆိပ်ခံ (သားစိမ်းနွံ) နံသော ရဟန်းတပါး ရှိနေသည်” ကဲ့ရဲ့ပြောဆိုရာ အရှင်အာနန္ဒာကြားသဖြင့် “ငါ့ကိုရည်ရွယ်ပြောဆိုသည်” ဟု သိရှိကာ ဓမ္မသံဝေဂ ရတော်မူသည်။</p> <p>မထေရ်အချို့ကမူ “မနက်ဖန် သံဂါယနာ စတော့မည်၊ ငါ့ရှင်အာနန္ဒာမှာ သေက္ခသာရှိနေသေး၍ သံဂါယနာပွဲ မပါသင့်၊ သံဂါယနာပွဲအမီ တရားအားထုတ်ဖို့ မမေ့မလျော့သူဖြစ်စေချင်သည်” ဟု တိုက်ရိုက်ပင် အားပေးတိုက်တွန်းကြသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် “မနက်ဖန် သံဂါယနာစတော့မည်၊ သောတာပန်အနေလောက်သာဆိုလျှင် သံဂါယနာမပါသင့်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ-ကာယဂတာသတိ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို တညဉ့်ပတ်လုံး အားထုတ်တော့သည်၊ မိုးသောက်ထအခါ စင်္ကြံမှသက်ပြီး ကျောင်းတွင်းဝင်၍ “လျောင်းဦးအံ့” ဟု ကြံ၍ ကိုယ်ကို သတိနှင့် ဖြေးဖြေး လည်းလျောင်းလိုက်သည်၊ ခြေ ၂-ဘက်မြေမှလွှတ်၍ ခေါင်းအုံးသို့လည်း ဦးခေါင်းမကျသေးမီ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်း အပြင်ဘက်၌ တညလုံး စင်္ကြံကြွကာ အားထုတ်သော်လည်း အထက်မဂ်ဖိုလ်ကိစ္စ မရနိုင်သဖြင့် “အာနန္ဒာ၊ သင်သည် ကုသိုလ်ရှင်ပင်ဖြစ်သည်၊ အလုပ်လုပ်ပါ၊ လျင်စွာ ရဟန္တာဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်ခါနီး ဘုရားရှင်က ငါ့ကိုမိန့်ကြားခဲ့သည်၊ ဘုရားစကား၌ အပြစ်မရှိ၊ ငါ့မှာ ဝီရိယလွန်၍ ဥဒ္ဓစ္စဖြစ်နေပေမည်၊ မျှညီအောင် အားထုတ်အံ့” ဟု ကြံကာ ခြေဆေးပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်းတွင်း ဝင်လေသည်၊ “အပန်းဖြေ လျောင်းဦးအံ့” ဟု သတိနှင့်လဲလျောင်းစဉ် ရဟန္တာဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ လျောင်း ထိုင် ရပ် သွား ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးမှလွှတ်၍ ရဟန္တာဖြစ်သူကား အရှင်အာနန္ဒာပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>တိမ်စင်သော လပြည့်ပန်းပမာ သံဂါယနာပွဲဝင် အာနန္ဒာအရှင်</h3> <p>ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် ၅ ရက် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးကြပြီး သင်္ဂီတိကာရကမထေရ်များ အားလုံး သံဂါယနာမဏ္ဍပ်သို့ စုံညီစွာရောက်တော်မူပြီးချိန် အရှင်အာနန္ဒာသည်လည်း<br> <br>စာမျက်နှာ-149 <hr> ရဟန္တာအဖြစ်ဖြင့် ရွှင်လန်းဝမ်းမြောက်စွာ သင်္ကန်းကို လက်ကန်တော့တင်၍ အညှာမှ ကြွေကျသော ထန်းသီးမှည့်၊ ကမ္ဗလာပေါ်၌တင်ထားသော ပတ္တမြား၊ တိမ်စင်သော လပြည့်ဝန်း၊ နေရောင်နှင့်တွေ့၍ ပွင့်သော ပဒုမ္မာကြာများပမာ အသရေရှိလှစွာသော မျက်နှာတော်ကိုပြလျက် သံဂါယနာပွဲ တက်တော်မူသည်။</p> <p>မိမိအရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကြောင်း တိုက်ရိုက်မဆောင်ပြဘဲ သိသာရုံအခြင်းအရာဖြင့် သိစေခြင်းကိုသာ ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူသည် ဟု အရှင်အာနန္ဒာဆင်ခြင်ကာ ၁--သောတာပန်မျှသာဖြစ်သော မိမိကိုရွေးကောက်တော်မူကြသော မထေရ်ကြီးများသိပြီး ဝမ်းမြောက်စေလိုသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ ၂--ဘုရားရှင်၏ ဩဝါဒ အကျိုးရှိကြောင်း ပြလိုသောကြောင့် လည်းကောင်း၊ မိမိအရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်း ထင်ရှားစွာ ပြောကြားသကဲ့သို့ အရှင်အာနန္ဒာ သံဂါယနာပွဲသို့ ကြွတော်မူသည်။</p> <p>“ရဟန္တာဖြစ်လာသော အာနန္ဒာကား အလွန်တင့်တယ်သည်။ ဘုရားရှင် ရှိတော်မူလျှင် အာနန္ဒာအား ဧကန် ကောင်းချီးပေးရာ၏၊ ယခုအခါ ဘုရားကိုယ်စား ငါပေးမည်” ဟု ကြံ၍ ရှင်မဟာကဿပက ၃-ကြိမ် ကောင်းချီးပေးသည်။</p> <h3>ဝိနည်းသာ သာသနာ၏ အသက်သွေးကြော</h3> <p>အရှင်မဟာကဿပအမေးအရ သံဃာတော်များက ဓမ္မဝိနယ ၂-ပါးတွင် ဝိနည်းသည် သာသနာတော်၏ အသက်သွေးကြောဖြစ်ပါသည်၊ ဝိနည်းတည်မှ သာသနာ တည်ပါမည်၊ ထို့ကြောင့် ဝိနည်းကို ရှေးဦးစွာ သံဂါယနာတင်ရန် လျှောက်ထားကြသည်။ ဝိနည်း၌ အကြီးအမှူးပြုမည့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို အရှင်မဟာကဿပက မေးရာ သံဃာက ဥပါလိကို ညွှန်ပြသည်၊ “အရှင်အာနန္ဒာမစွမ်းနိုင်၍လော” ဟု မေးမြန်းရာ “စွမ်းနိုင်ပါ၏၊ ဘုရားရှင်ရှိစဉ်ကပင် ဝိနည်းသင်ဆောင်မှုအရာ ဥပါလိကိုသာ ဧတဒဂ်ပေးခဲ့၍ပါ” ဟု ပြန်လျှောက်ကြသည်။</p> <h3>ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်း ကိုင်ဆောင်ခွင့်အဆင့်</h3> <p>ပထမသံဂါယနာ၌ အရှင်မဟာကဿပသည် သံဃမဟာနာယကဖြစ်၍ ဝိနယပုစ္ဆက ပုဂ္ဂိုလ်လည်းဖြစ်ကာ မိမိနေရာ၌ သီတင်းသုံးသည်၊ အရှင်ဥပါလိကား ဝိသဇ္ဇက ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်းကိုင်ကာ မိမိနေရာ၌ထိုင်၍ ဝတ္ထု၊ နိဒါန်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ မူလပညတ် စသည်များကိုပေးသမျှ ဖြေပြရသည်၊ အပြည့်အစုံဖြေကြားပြီး သင်္ဂီတိကာရက သံဃာ ၅၀၀-လုံး စုပေါင်းရွတ်ကာ သံဂါယနာတင်တော်မူကြသည်၊ (စုပေါင်းညီညာ ရွတ်ဆိုခြင်းသည် သံဂါယနာမည်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-150 <hr> ပထမ ပါရာဇိက ရွတ်ပြီးလတ်သော် မြေကြီးသည် ကောင်းချီးပေးသည့်ပမာ ရေအဆုံးထားပြီး တုန်ခါလေသည်၊ ကြွင်းပါရာဇိက ၃-ပါးစသော သိက္ခာပုဒ် ၂၂၇-ပါးလုံးကို မေးဖြေ ရွတ်ကြပြီး ပါရာဇိကကဏ္ဍပါဠိအမည်တပ်သော ဘိက္ခုဝိဘင်းပါဠိတော်ကို မဟာဝိဘင်္ဂဟု သတ်မှတ်ကြသည်၊ ယင်းအဆုံး၌လည်း မြေတုန်ခါသည်သာ။</p> <p>ဘိက္ခုနီ သိက္ခာပုဒ် ၃၀၄-ကို ဘိက္ခုနီဝိဘင်း၊ ၂-ရပ်ပေါင်း ဥဘတောဝိဘင်းဟု သတ်မှတ်၍ ၆၄-ဘာဏဝါရရှိသည်၊ ဤနည်းဖြင့် ဘာဏဝါရ ၈၀-ရှိသော မဟာဝဂ္ဂ၊ စူဠဝဂ္ဂ၊ ခန္ဓကပါဠိတော်များနှင့် ၂၅-ဘာဏဝါရ ရှိသော ပရိဝါပါဠိတော်ကို ရွတ်ဆိုပြီးသော် ဝိနယပိဋကဟု အမည်တပ်သည်၊ ဝိနည်းပိဋကအပြီး၌လည်း မြေကြီးလှုပ်သည်။ ဝိနည်းပိဋကကို တပည့်များအား သင်ကြားပို့ချဖို့ အရှင်ဥပါလိအား အပ်နှင်းသည်၊ အရှင်ဥပါလိသည် ဆင်စွယ်ယပ်ချကာ ပလ္လင်မှဆင်းပြီး မထေရ်များ ရှိခိုးကာမိမိအတွက် ရောက်အပ်သော နေရာ၌ ထိုင်နေသည်။</p> <h3>သီလ သမာဓိ ပညာ အစဉ်ကျော်မရပါ</h3> <p>ဓမ္မ = သုတ် အဘိဓမ္မာကိုမူ အရှင်အာနန္ဒာကိုအကြီးအမှူးပြုရန် လျှောက်ထားချက်များအရ အရှင်မဟာကဿပကပင် ပုစ္ဆကပြု၍ အရှင်အာနန္ဒာက ဝိသဇ္ဇကပြုကာ ဆင်စွယ်ယပ်ဝန်းစွဲကိုင်လျက် ဓမ္မာသနပလ္လင်ထက်က ဖြေဆိုရသည်။</p> <p>ဓမ္မအရ သုတ်အဘိဓမ္မာ ၂-မျိုးတွင် သုတ္တန်ကို ရှေးဦးသံဂါယနာတင်ဖို့ လျှောက်ကြသည်၊ သိက္ခာ ၃-ပါး အစဉ်တွင် ဝိနည်းကား အဓိသီလ၊ သုတ္တန်ကား အဓိစိတ္တ၊ အဘိဓမ္မာကား အဓိပညာသိက္ခာတို့ အသီးသီး ပဓာနဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>ဗြဟ္မဇာလသုတ်၏ ဂုဏ်ရည်</h3> <p>သုတ္တန်တွင်လည်း နိကာယ်ကြီး ၄-ရပ်ရှိရာ ဒီဃနိကာယ်ကို၊ ယင်း၌ ၃-ဝဂ်ရှိရာ သီလက္ခန္ဓဝဂ်ကို၊ ယင်း၌ ၁၃-သုတ်ရှိရာ သီလ ၃-ဖြာ တန်ဆာဆင်ရာဖြစ်၍ များသောမိစ္ဆာဇီဝ စသည်ကို ပယ်ဖျက်ကာ ၆၂-ဖြာသော မိစ္ဆာအယူကို ရှင်းနိုင်ပြီး ၆၂-ကြိမ် မြေလှုပ်စေသော ဗြဟ္မဇာလသုတ်ကို ရှေးဦးသံဂါယနာတင်ဖို့ လျှောက်ထားပြီး နိဒါန်း၊ ပုဂ္ဂိုလ် စသည် မေးဖြေကြ စုပေါင်းရွတ်ကြသည်။</p> <p>ကြွင်း ၁၂-သုတ်ပြီးလတ်သော် သီလက္ခန္ဓဝဂ်ဟုလည်းကောင်း၊ ၁၀-သုတ် မဟာဝဂ်နှင့် ၁၁-သုတ် ပါထိကဝဂ်ကို ရွတ်ပြီးကြသော် ၆၄-ဘာဏဝါရရှိ ဒီဃနိကာယ်ဟု သတ်မှတ်ကြပြီး တပည့်များပို့ချဖို့ အရှင်အာနန္ဒာအား အပ်နှင်းသည်။</p> <p>ဘာဏဝါရ ၈၀-ရှိ မဇ္ဈိမနိကာယ်ကို သံဂါယနာတင်ပြီးလျှင် အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ တပည့်များအား အပ်နှင်း၍ ဘာဏဝါရ ၁၀၀-ရှိ သံယုတ္တနိကာယ်ကိုကား အရှင်မဟာ</p> <p>စာမျက်နှာ-151 <hr> ကဿပအား အပ်နှင်းကြသည်၊ ဘာဏဝါရ ၁၂၀-ရှိ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကိုမူ အရှင်အနုရုဒ္ဓါအား အပ်နှင်းကြသည်။</p> <h3>ခုဒ္ဒကနိကာယ်ကို အဘိဓမ္မာဟု ဆိုကြသေးသည်</h3> <p>ထို့နောက် ဓမ္မသင်္ဂဏီစသော အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်းကို မေးဖြေရွတ်ဆိုကြပြီး ဇာတက နိဒ္ဒေသ စသည့် ၁၃-ကျမ်းကို မေးဖြေရွတ်ဆိုကြကာ ခုဒ္ဒကနိကာယ်ဟု သတ်မှတ်တော်မူကြသည်၊ ယင်း ခုဒ္ဒကနိကာယ်ကို ဒီဃနိကာယ်ဆောင်များအလို အဘိဓမ္မာပိဋက၌၊ မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင်များအလို သုတ္တန်ပိဋက၌ ၁၃-ကျမ်းသာမက ဗုဒ္ဓဝံသ၊ စရိယာပိဋကပါ ၁၅-ကျမ်းလုံး သွင်းရမည်ဟု မိန့်တော်မူကြသည်။ (သံဂါယနာတကြိမ်ရွတ်စာကို ၁-ဘာဏဝါရခေါ်၍ နာရီဝက်ခန့်ရွတ်ရသည်။) ဤသို့လျှင် အရှင်အာနန္ဒာသည် သုတ် အဘိဓမ္မာပိဋက ၂-ဖြာ၏ ဝိသဇ္ဇကပုဂ္ဂိုလ်အဖြစ် သာသနာတော်၌ ကျေးဇူးများတော်မူသည်။</p> <h3>ရဟန္တာဖြစ်ပုံထူးသကဲ့သို့ နိဗ္ဗာန်ဝင်စံပုံလည်း ထူးသည်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာကား ဘုရားရှင်နှင့် ဖွားဖက်တော်ဖြစ်၍ ဘုရားရှင် မရှိပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း ၄၀-ကြာ သက်တော် ၁၂၀-ရှိသောအခါ မထေရ်မြတ်သည် မိမိ၏အာယုသင်္ခါရ-ဇီဝိကသန္တတိ ကုန်နေသည်ကို သိတော်မူရကား “၇-ရက်မြောက်နေ့မှာ ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံမည်” ဟု တပည့်များအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ရောဟိဏီမြစ် (အရေးအခင်းဖြစ်သောမြစ်) ၏ ကမ်းတဘက်စီ၌ နေကြကုန်သော လူများသည် ထိုသတင်းကြား၍ “မထေရ်မြတ်အပေါ် ငါတို့က ကျေးဇူးများသဖြင့် ငါတို့ဘက်မှာ အရှင်မြတ် ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်လိမ့်မည်” ဟု ၂-ဘက်လုံး အသီးသီးထင်ကာ ပြောဆိုကြလေသည်။</p> <p>ထိုအကြောင်း အရှင်အာနန္ဒာကြားတော်မူရာ ၂-ဘက်လုံး ကျေးဇူးများသူချည်းပင် ဖြစ်ကြ၍ တဘက်သတ် ငါပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်လျှင် ဓာတ်တော်များရယူဖို့ ကျန်တဘက်နှင့် ရန်ပွားကြမည်၊ ထိုရန်သည် ငါ့ကြောင့်သာဖြစ်၍ အေးလျှင်လည်း ငါ့ကိုအမှီပြုမှသာ အေးပေမည်၊ “မစီမံတတ်လျှင် တိုက်ပေးသလိုဖြစ်ပြီး စီမံတတ်လျှင်လည်း ရန်အေးမည်” ဟု ဆင်ခြင်တော်မူကာ “ငါ့အပေါ် ကျေးဇူးများကြသော ၂-ဘက်ပရိသတ်များ အားလုံးကို ကိုယ့်ဘက်ကိုယ်စည်းဝေးနေထိုင်ကြစေ” ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် ၇-ရက်မြောက်သောနေ့၌ မြစ်လယ်ကောင်းကင် (ကောင်းကင် ၇-ပြန်ခန့်အမြင့်) ၌ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူကာ တရားဟောပြီးမှ “ငါ၏ကိုယ်အလယ်မှကွဲကာ တခြမ်းစီကျစေ” ဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-152 <hr> ဆိုင်ရာဈာန်အဘိညာဉ်များဖြင့် ကိုယ်တော်မှ မီးလျှံများဖြစ်ပွားလာပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူကာ ဓိဋ္ဌာန်တော်မူချက်အတိုင်း ကမ်းတဘက်စီ၌ ကိုယ်တခြမ်းစီ ကျတော့သည်။ ပရိသတ်များသည် မြေလူးတတ် ငိုကြွေးကြရာ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသောအခါ ငိုကြွေးသောအသံထက်ပင် သနားဖွယ်ဖြစ်တော့သည်။</p> <p>“ဘုရားရှင်၏ သပိတ်သင်္ကန်းကို ကိုင်ဆောင်သော အရှင်ဘုရားအာနန္ဒာ ရှိနေသေးလျှင် ဘုရားရှင်ရှိနေသလိုပင် ဖြစ်ပါသည်၊ ယခုမှ ငါတို့ဆရာဘုရား တကယ်ပင် နိဗ္ဗာန်ဝင်စံသွားပါတကား” ဟု ဆိုကာ ၄-လပတ်လုံး ငိုကြွေးကြသည်။</p> <h3>၆။ အခြံအရံပရိသတ်များသူတို့တွင် ဥရုဝေဠကဿပသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>အခြားအရှင်များမှာ ရံခါများ၍ ရံခါနည်းသည်၊ ဤအရှင်ကား ညီ ၂-ပါးနှင့်အတူ သံဃာ ၁၀၀၀-အမြဲခြံရံသည်၊ တပည့်တပါးက တပါးစီ ရဟန်းပြုပေးလျှင် မူလနှင့် နောက်တိုးပေါင်း ၂၀၀၀၊ ၂-ပါးစီ ရဟန်းပြုပေးလျှင် သုံးထောင် အခြံအရံရှိတော့သည်။ ကဿပကား အနွယ်ဖြစ်၍ ဥရုဝေဠတော၌ ရဟန်းပြုသောကြောင့် ဥရုဝေဠကဿပမည်သည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ၉၂-ကမ္ဘာ ဖုဿဘုရားလက်ထက် ဘုရားရှင်၏ မိဘတူ မိကွဲညီ ဖြစ်သည်၊ အခြား ညီ ၂-ဦးနှင့် ပေါင်း ၃-ဦး အသီးသီး ရာထူးများ ရကြသည်။</p> <p>နယ်စပ်သူပုန်များကို နှိမ်နင်းနိုင်သဖြင့် ၃-လပတ်လုံး နောင်တော်ဘုရားရှင်ကို ပြုစုခွင့်ဆုရရာ အမတ် ၃-ယောက်အား ဥစ္စာစပါးပြည့်စုံရေး၊ နေ့စဉ်သုံး စီစဉ်ထုတ်ပေးရေး၊ လှူဒါန်းဆက်ကပ်ရေးများအတွက် တမျိုးစီတာဝန်ပေးပြီး မင်းသားများကိုယ်တိုင်ကမူ ဘုရားရှင်အသရေတော်နှင့် တော်အောင်လုပ်ကျွေးမည်ကြံပြီး ဝါတွင်း ၃-လ ၁၀-ပါးသီလ ဆောက်တည်ကျင့်သုံးနေကြသည်။</p> <p>အမတ် ၃-ယောက်ကား ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဗိမ္ဗိသာရမင်း၊ ဝိသာခသူဌေး၊ ရဋ္ဌပါလရဟန္တာတို့ ဖြစ်လာကြသည်။</p> <h3>အားမကိုးရာ</h3> <p>တမလွန်ကျိုးမပါလျှင် အရှင်ကဿပအလောင်းသည် ငါတို့ဘုရားမပွင့်ဘဲ ပုဏ္ဏားမျိုး၌ဖြစ်၍ ညီ ၂ ယောက်ပါ အနွယ်နှင့်စပ်၍ ကဿပချည်းပင် မည်ကြသည်၊ ၃-ဦးလုံး ဗေဒင်တတ်ကြကာ တပည့်လုလင် ၅၀၀၊ ၃၀၀၊ ၂၀၀ အသီးသီးခြံရံကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-153 <hr> ဗေဒင်ကျမ်း၌ မျက်မှောက်ကျိုးကိုသာမြင်၍ တမလွန်ကျိုးမမြင်သဖြင့် နောင်တော်ကြီးသည် တပည့် ၅၀၀ နှင့်အတူ ဥရုဝေဠတောသွား ရဟန်းပြု၍ ဥရုဝေဠကဿပ မည်သည်၊ ဂင်္ဂါမြစ်ကျယ်အကွေ့၌ တပည့် ၃၀၀-နှင့် ရဟန်းပြု၍ အလတ်သည် နဒီကဿပ၊ ဂယာသီသအရပ်၌ တပည့်-၂၀၀ နှင့်အတူ ရဟန်းပြု၍ အငယ်သည် ဂယာကဿပ အသီးသီးမည်သည်။</p> <p>ညီနောင်တထောင် ရသေ့ရဟန်းပြုပြီး၍ ကြာလတ်သော် ငါတို့ဘုရားရှင်လည်း ပဉ္စဝဂ္ဂီ ၅-ဦး၊ ယသခေါင်းဆောင်သော သူငယ်-၅၅၊ ပေါင်း ရဟန္တာ ၆-ကျိပ်တို့ကို လူများအကျိုးများရန် ဒေသစာရီကြဖို့ တိုက်တွန်းပြီး ကိုယ်တိုင်ကမူ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီညီနောင် ၃-ကျိပ်ကို ဆုံးမပြီးနောက် ကဿပညီနောင် ရသေ့တထောင်တို့၏ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မြင်တော်မူသဖြင့် တပါးတည်း ဥရုဝေဠကဿပနေရာ ကြွသွားသည်။</p> <h3>တန်ခိုးပြ၍လည်း တရားကျစေသည်</h3> <p>ကဿပ၏ မီးတင်းကုပ်မှာ နေရာတောင်းပြီး နဂါးကို ဆုံးမခြင်းစသော တန်ခိုးပြာဋိဟာ ၃၅၀၀-တို့ဖြင့် ဥရုဝေဠကဿပနှင့် တပည့်များကို ဆုံးမ ရဟန်းပြုစေသည်၊ ထို့နောက် ညီ ၂-ပါးနှင့် တပည့်များပါ ရဟန်းပြုကြ၊ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းများ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းတထောင်ကိုခေါ်၍ ဂယာသီသတောသွားကာ ကျောက်ဖျာ၌ထိုင်တော်မူပြီး ယခင်က မီးလုပ်ကျွေးသူများဖြစ်၍ ယင်းတို့နှင့်လျော်သော အာယတန ၆-ပါး၊ ဝိညာဉ် ၆-ပါးတို့ကို မီးလောင်အိမ်ပမာ ညွှန်ပြသော အာဒိတ္တပရိယာယသုတ်ကို ဟောရာ အဆုံး၌ အားလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ယခင် ဗုဒ္ဓကိစ္စမပြုမီက မင်းအား ဝန်ခံကတိအတိုင်း ရဟန္တာတထောင်နှင့် ရာဇဂြိုဟ်ထန်းတောဥယျာဉ် ကြွတော်မူသည်၊ ဘုရားရှင်ကြွလာကြောင်း ဗိမ္ဗိသာရမင်းသိသဖြင့် တသိန်းနှစ်သောင်းသော ပုဏ္ဏားသူဌေးများနှင့် ဘုရားရှင်ထံ သွားကာ ရှိခိုး၍ သင့်ရာနေလေသည်။</p> <h3>လူများအစွဲ ဘုရားကိုပင် အထင်မကြီးဘဲရှိရာ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ပရိသတ်ကိုကြည့်လတ်သော် ဥရုဝေဠကဿပအား အထင်ကြီးကာ အရိုအသေပြုသော လူများအပေါင်းကို မြင်တော်မူ၍ “ဤလူများသည် ငါဘုရားနှင့် ကဿပကို မည်သူက အမြတ်ဟု မသိကြ၊ အမှန်မရ အကြံများနေသူများမည်သည်၊ ငါဘုရားဒေသနာ လက်ခံနိုင်စွမ်းမရှိ” ဟု ကြံတော်မူကာ “သင့်တပည့်များအကြံကို အမှန်ရောက်စေ” ဟု ဥရုဝေဠကဿပအား အချက်ပေးလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-154 <hr> အရှင်ကဿပသည် နေရာမှထ၊ တည်ခြင်း ၅-ပါးဖြင့် ရှိခိုးကာ ထန်းတရပ် ကောင်းကင်ပျံတက်ပြီး ရုပ်တန်ခိုးအမျိုးမျိုး ဖန်ဆင်းပြလျက် “မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် တပည့်တော်၏ဆရာ၊ တပည့်တော်သည် တပည့်ပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားဆင်းသက်ပြီး ဘုရားရှင်ခြေတော် ရှိခိုးသည်၊ ဤနည်းဖြင့် ၇-ကြိမ်မြောက်၌ ထန်း ၇-ရပ်မျှ ကောင်းကင်ပျံတက် တန်ခိုးပြလျှောက်ထား ဆင်းသက်ပြီး ရှိခိုးကာ သင့်ရာ၌ နေလေသည်။</p> <h3>ဗိမ္ဗိသာရနှင့်အတူ သောတာပန်ဖြစ်သူများ</h3> <p>“ဤဘုရားရှင်သည်သာ လောက၌ အမြတ်ဆုံးရဟန်း” ဟု ပရိသတ်များ အသိရှင်းချိန် ဘုရားရှင်သည် တရားဟောတော်မူရာ တသိန်း တသောင်းသော ပုဏ္ဏားသူဌေးများအပါအဝင် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး သောတာပန်တည်၍ တသောင်းကား သရဏဂုံတည်သူ ဥပါသကာများ ဖြစ်သွားကြသည်။</p> <p>ငါတို့ရဟန်းကိစ္စ ပြီးပြီဖြစ်၍ အခြားသွားဖို့မလိုဟု ကြံကာ တပည့် ၁၀၀၁ လုံး ဥရုဝေဠကဿပကိုသာ ခြံရံနေထိုင်ကြသည်၊ တပည့် တပါးစီ နှစ်ပါးစီ ရှင်ရဟန်းပြုပေးကြသဖြင့် တိုးပွားသော ပရိသတ်တို့မှာလည်း ဥရုဝေဠကဿပ၏ အခြံအရံများသာဖြစ်၍ နောက်ပိုင်း ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ယင်းဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ ဆွေတော် မျိုးတော်တို့ကို ကြည်ညိုစေတတ်သူတို့တွင် ကာဠုဒါယီသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ဘုရားရှင်ကို မဖူးရခင် သုဒ္ဓေါဒနမင်း နန်းတော်တခုလုံးကို ကြည်ညိုစေနိုင်၍ ဧတဒဂ်ရသော ဤအရှင်မြတ်ကား ပဒုမုတ္တရဘုရား လက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>ကံချင်းမတူ</h3> <p>ငါတို့ဂေါတမဘုရားလောင်း ကပိလဝတ်နန်းတော်၌ သန္ဓေတည်ချိန် အမတ်အိမ်၌ သန္ဓေတည်ကာ ဖွားမြင်သောအခါလည်း ဘုရားလောင်းနှင့် အတူဖွား၍ အဝတ်ဖြူ အခင်းအနှီး၌သိပ်ပြီး ဘုရားအလောင်း ပြုစုဖို့ မင်းနန်းတော် ပို့ကြသည်။</p> <p>ဖွားဖက်တော် ၇-ဦးမှာ ဗောဓိပင်၊ ယသော်ဓရာ၊ ရွှေအိုး ၄-လုံး၊ အာရောဟနိယဆင်၊ ကဏ္ဍကမြင်း၊ ဆန္ဒအမတ်၊ ကာဠုဒါယီအမတ်တို့ ဖြစ်ကြသည် (အချို့ အဋ္ဌကထာများ၌ ညီတော်အာနန္ဒာပါ၍ ဤအင်္ဂုတ္တိုရ် အဋ္ဌကထာ၌ အာရောဟနိယဆင် ပါသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-155 <hr> ဘုရားလောင်းဖွားမြင်သဖြင့် တမြို့လုံး စိတ်ဓာတ်တက်ကြွသောနေ့မှာ ဖွား၍ ဥဒါယီ အမည်မှည့်သည်။ အသားရောင် အနည်းငယ်မဲသဖြင့် ကာဠုသဒ္ဒါနှင့်တွဲကာ ကာဠုဒါယီတွင်သည်။ ဘုရားလောင်းနှင့်အတူ ကစားကာ ကြီးလာသည်။</p> <h3>ရာဇဂြိုဟ်မှာ ရဟန္တာ</h3> <p>ဘုရားလောင်း တောထွက်သွားပြီး ဘုရားဖြစ်ကာ ဓမ္မစကြာ တရားဟောပြီး၍ ပြာသိုလပြည့် ရာဇဂြိုဟ်ရောက်လတ်သော် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးက ကပိလဝတ်ကြွဖို့ ယောက်ျားတထောင်ရံသော အမတ်တဦးကို သွားပင့်စေသည်။</p> <p>ပရိသတ် ၄-ပါးအား ဘုရားရှင် တရားဟောချိန် ယင်းအမတ် ရောက်သွားသည်၊ “အပင့်လွှတ်သောကိစ္စ နောင်မှလျှောက်အံ့” ဟု ကြံကာ ပရိသတ်အစွန်ကပင် တရားတော်ကိုနာကြားရာ ယောက်ျားတထောင်နှင့်အတူ အမတ်သည် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သွားသည်၊ ဘုရားရှင်က ဧဟိဘိက္ခုခေါ်တော်မူသဖြင့် ရဟန္တာရဟန်းများ ဖြစ်သွားကြသည်။</p> <h3>အရိယာများသည် လောကရေးကို လျစ်လျူရှုကြ</h3> <p>ဓမ္မတာဖြစ်၍ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး၏ ပင့်လျှောက်ကား မလျှောက်ထားဖြစ်တော့ပေ။ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် “သွားသူလည်း မပြန်လာ၊ ဘာသတင်းလည်း မကြားရ” ဟု ကြံပြီးနောက် အမတ်တဦးကို ယောက်ျားတထောင် ခြံရံစေပြီး ဘုရားပင့်လွှတ်ပြန်သည်၊ ၉-ကြိမ်အထိ ဆက်လက်လွှတ်ရာ ယောက်ျား ၉၀၀၀ လုံး ရဟန္တာရဟန်းများဖြစ်ပြီး သတင်းမျှမပို့ဘဲ အေးဆေးဆိတ်ငြိမ်စွာ နေတော်မူကြသည်။</p> <p>“ဤလူများအားလုံး ငါ့အပေါ် ချစ်မြတ်နိုးမှု မရှိကြသဖြင့် ဘုရားရှင်ကြွလာဖို့ကိစ္စ ဘာမျှ ပြန်မလျှောက်၊ အခြားသူတွေ ဘုရားသွားပင့်ဖို့ စွမ်းနိုင်ကြမည်မဟုတ်၊ ငါ့သား ဥဒါယီကား ဘုရားနှင့် အရွယ်တူ ကစားဖက် ဖြစ်ရုံမျှမက ငါ့အပေါ်မှာလည်း ချစ်မြတ်နိုးမှုရှိသည်” ဟု သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး ကြံကာ ဥဒါယီကို ခေါ်၍ ဘုရားအပင့်လွှတ်သည်။</p> <p>“ရှေးဦးသွားသူများလို ရဟန်းပြုခွင့်ရလျှင် ပင့်ပေးပါမည်” ဟု လျှောက်ရာ “သင့်လိုရာလုပ်၊ ငါ့သားတော်ကိုသာ ဖူးရအောင် ပင့်လာပါ” ဟု ခွင့်ပြုမိန့်ရသဖြင့် ဥဒါယီသည်လည်း ယောက်ျားတထောင်နှင့် ရာဇဂြိုဟ်ဘုရားထံ သွားတော့သည်၊ တရားဟောနေချိန်ဖြစ်၍ တရားနာကြရာ အားလုံး အရဟတ္တဖိုလ်ရ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းအဖြစ် တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-156 </p><hr> <h3>ကာဠုဒါယီ၏ ဘုရားပင့်ဂါထာ-၆၀</h3> <p>“ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်မြို့ ကြွရန် အခါမဟုတ်သေး၊ နွေဦးပေါက်အခါ တောပန်းများပွင့်၍ မြေအပြင်သည် မြက်သစ်ပင်တို့ဖြင့် စိမ်းရွှင်နေမှ နေပြည်တော်ကြွရန် အချိန်တန်မည်” ဟု ကြံကာ စောင့်ဆိုင်းနေသည်၊ တပေါင်းလပြည့် ရောက်လာမှ “မြတ်စွာဘုရား၊ ဤအခါသည်ကား မအေးလွန်းသလို မပူလွန်းလှပါ၊ အာဟာရ ရှားပါး ဆာလောင်ခြင်းမှလည်း ကင်းပါသည်ဘုရား၊ မြေအပြင်သည် စိမ်းစိုသောမြက်တို့ဖြင့် စိမ်းရွှင်သော အခါဖြစ်၍ နေပြည်တော်သို့ ကြွရန် အခါတန်ပါပြီဘုရား” စသည်ဖြင့် ဂါထာ ၆၀-သီကုံးကာ ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်ကြွဖို့ လျှောက်ထားသည်၊ ဘုရားရှင်လည်း လက်ခံတော်မူကာ ရဟန်း ၂-သောင်း ခြံရံလျက် မနှေးမမြန်သော ကြွခြင်းဖြင့် ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်ကာဠုဒါယီ၏ အကျိုးဆောင်ချက်များ</h3> <p>ဘုရားရှင်ကြွမြန်းတော်မူလျှင်ပင် ဥဒါယီမထေရ်သည် “သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးအား အသိပေးသင့်သည်” ဟု ကြံပြီး ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ မင်းနန်းတော်၌ ထင်ရှားပေါ်ပြတော်မူသည်၊ မင်းကြီးသည် မထေရ်ကိုမြင်၍ နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်စွာ သူမြတ်များအား နေရာပလ္လင်တော်မှာထိုင်စေပြီး မိမိအတွက် ပြင်ဆင်ထားသော ဘောဇဉ်များကို သပိတ်အပြည့် ဆက်ကပ်သည်။</p> <p>ဥဒါယီက ထ၍ ပြန်ကြွမည့်အမူအရာပြရာ “ထိုင်ဘုဉ်းပေးပါ” ဟု လျှောက်သည်၊ “ဘုရားထံတော်ပြန်၍ ဘုဉ်းပေးမည်” ဟု မိန့်ရာ “ဘုရားဘယ်မှာနည်း” ဟု မေးသဖြင့် “ရဟန်းတော် ၂-သောင်း ခြံရံကာ ခမည်းတော် ဖူးမြင်ဖို့ ကြွလာနေပါပြီ” ဟု ကြားသိရသည်၊ “ဤဆွမ်းကို အရှင်ဘုရား ဘုဉ်းပေးပြီးမှ တပည့်တော်၏ သားတော်ဘုရား ဤမြို့ရောက်သည့်တိုင်အောင် သားတော်ဘုရားဖို့ ဆွမ်းကို နန်းတော်မှ ယူဆောင် ဆက်ကပ်တော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်ထားမှ ဥဒါယီ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးသည်။</p> <h3>အာကာသယာဉ်နှင်နှင် ကောင်းကင်ကသွားသော သပိတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်အတွက် ဆွမ်းကိုယူပြီးလျှင် တရားဟောကြားရာ ဘုရားရှင်ကို မဖူးမြင်ရခင်ပင် တနန်းတော်လုံး ကြည်ညိုသဒ္ဓါ ဖြစ်ပွားကြသည်၊ လူအားလုံး မြင်စဉ်ပင် သပိတ်ကို ကောင်းကင်မှ လွှတ်လိုက်ပြီး ကိုယ်တော်တိုင် ကောင်းကင်သို့ ပျံတက်ကာ ဆွမ်းယူလျက် ဘုရားလက်တော်၌ ဆက်ကပ်သည်၊ ထိုဆွမ်းကို ဘုရားရှင် ဘုဉ်းပေးတော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဥဒါယီသည် ယူဇနာ ၆၀-ခရီးကို တနေ့တယူဇနာမျှကြွတော်မူသော ဘုရားရှင်အား နေ့တိုင်းပင် မင်းကြီးနန်းတော်မှဆွမ်းကို ယူဆောင်ဆက်ကပ်သည်၊ ဤသို့ ဘုရားရှင်ကို မဖူးရခင်ပင် ဆွေမျိုးအားလုံးကို ကြည်ညိုစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-157 <hr> ၈။ အနာရောဂါကင်းသူတို့တွင် ဗာကုလသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <h3>ဈာန်ရရသေ့ ဘုရားနှင့်တွေ့ပေမယ့် ကျောင်းမစွန့်နိုင်</h3> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းသည် တသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတသိန်း အနောမဒဿီ ဘုရားမပွင့်မီ ပါရဂူပုဏ္ဏားဖြစ်ကာ ဗေဒင်၏ အနှစ်သာရကို မမြင်ရကား “တမလွန်အကျိုးရှာမှီးမည်” ဟုကြံပြီး တောင်ခြေ၌ ရသေ့ရဟန်းပြုသည်၊ အဘိညာဉ် သမာပတ် အပြည့်အစုံရကာ ဈာန်၌မွေ့လျော်နေသည်။ အနောမဒဿီဘုရားပွင့်လာ၍ သံဃာနှင့်တကွ ဒေသစာရီ ကြွချီရာ “ရတနာ ၃-ဖြာဖြစ်လာပြီ” ဟု ကြား၍ ရသေ့သည် ဘုရားထံတော်ရောက် တရားနာ၍ သရဏဂုံတည်သည်၊ မိမိသင်္ကန်း ကျောင်းနေရာ မစွန့်နိုင်သော်လည်း မပြတ်ပင် ဘုရားဖူး တရားနာသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်လေနာ တောဆေးဖြင့် ရသေ့ကုသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်လေနာရောဂါဖြစ်ချိန် ရသေ့လာ၍သိသဖြင့် “ငါကုသိုလ်ပြုချိန်တန်ပြီ” ဟုကြံကာ တောင်ခြေပြန်၍ ဆေးဝါးဖော်စပ်ယူလာပြီး အလုပ်အကျွေးရဟန်းမှတဆင့် လှူဒါန်းခဲ့သည်၊ ဆေးကိုသုံးဆောင်စဉ် ဘုရားလေနာငြိမ်းပျောက်သည်၊ ဘုရားရှင်ကျန်းမာသောအခါ ရသေ့သည် ဘုရားထံသွားပြီး “တပည့်တော်ဆေးဖြင့် ဘုရားရှင်ကျန်းမာတော်မူသည်၊ ဤကောင်းမှုကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ နွားနို့တကြိမ်ညှစ်ကာလမျှ တပည့်တော်ကိုယ်မှာ ရောဂါမဖြစ်ပါစေသား” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <p>ရသေ့သည် ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်ပြီး တသင်္ချေကာလပတ်လုံးလူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်ကာ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>အဆိပ်ပွင့် လေယူလာ၍ သံဃာများ ရောဂါရ</h3> <p>ဝိပဿီဘုရားပွင့်လာချိန် ဗန္ဓုမတီပြည် ပုဏ္ဏားဖြစ်၍ ရသေ့ရဟန်းပြု ဈာန်ရကာ တောင်ခြေ၌နေသည်၊ ဝိပဿီဘုရားပွင့်လာ၍ သံဃာ ၆-သန်း ၈-သိန်းနှင့် ဗန္ဓုမတီပြည် ခေမမိဂဒါဝံ့တော ခမည်းတော် ဗန္ဓုမမင်းကြီးကို ချီးမြှောက်နေစဉ် ရသေ့သည် ဘုရားထံလာတရားနာပြီး သရဏဂုံတည်သည်၊ မိမိရသေ့ဘဝ မစွန့်နိုင်သော်လည်း မပြတ်လာ၍ ဘုရားပြုစုသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နှင့် အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူကိုထား ကြွင်းသံဃာများအားလုံး ဟိမဝန္တာရှိ အဆိပ်ပင်များပွင့်ကြသဖြင့် ထိုမှတိုက်ခတ်လာသော လေအတွေ့ကြောင့် ခေါင်းကိုက်ရောဂါဖြစ်နေကြ၍ ခေါင်းမြီးခြုံ လျောင်းနေကြစဉ် ရသေ့ရောက်လာ၍ရောဂါကိုမေးရာ “အဆိပ်မျက်ပွင့်ရောဂါ” ဟု ဖြေကြသည်၊ ရသေ့သည် “ကာယဝေယျာဝစ္စပြု၍ ကောင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-158 <hr> မှုဖြစ်ချိန်အခါ” ဟု ကြံကာ မိမိအာနုဘော်ဖြင့် ဆေးများစုဆောင်းဖော်စပ်၍ လှူသည်၊ ရဟန်းတော်များ ရောဂါလည်း ခဏချင်း ပျောက်ကင်းသွားသည်။</p> <h3>အိမ်သည် သံသရာမှာ လိုက်မလာ</h3> <p>ရသေ့သည် ဗြဟ္မာ့ပြည်ဖြစ်ကာ ၉၁-ကမ္ဘာပတ်လုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီမြို့သား အိမ်ထောင်သည်ဖြစ်၍ အိမ်မခိုင်သဖြင့် အိမ်ဆောက်ရန် လက်သမားများနှင့် ပစ္စန္တရစ်သို့ သစ်ရှာသွားရာ လမ်း၌ ကျောင်းတိုက်အိုကြီးကို မြင်၍ “ငါ့အိမ်ကိစ္စ နေပေစေဦး၊ ထိုအိမ်သည် ငါနှင့်အတူ သံသရာလိုက်လာမည်မဟုတ်၊ ကုသိုလ်တခုပြု၍ ငါနှင့်အတူ သံသရာမှာလိုက်ပါမည့် ကုသိုလ်ကိုသာ လက်ဦး ပြုသင့်သည်” ဟုကြံပြီး လက်သမားများနှင့်အတူ သစ်အဆောက်အဦကို တောမှယူစေ၍ ထိုကျောင်းတိုက်၌ ဥပုသ်ကျောင်းဆောင်အသစ် ဆောက်လုပ်စေသည်။</p> <p>ဆွမ်းစားဆောင်၊ မီးဖိုဆောင်၊ စင်္ကြံဆောင်၊ ချွေးအောင်းရုံနှင့် ကပ္ပိယကုဋီ၊ ဝစ္စကုဋီ၊ ဆေးပေးဆောင်များကိုလည်း အသစ်ဆောက်လုပ်ပေးစေကာ သံဃာတော်များအတွက် အတွင်းစားဆေး၊ သောက်ဆေး၊ အပြင်လိမ်းဆေး၊ ရှူဆေးစသော ဆေးအမျိုးစုံကိုလည်း စီစဉ်ထားရှိ လှူဒါန်းသည်။<br> ၂-ဘက်မိဘ ကျွေးမွေးရသလို ၂-သက်ပြန်ပြောင်း ဝမ်း၌အောင်းသည်<br> ဗုဒ္ဓန္တရ အသမ္မေယျတကပ်လုံး လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ကာ ငါတို့ဘုရား မပွင့်မီပင် ကောသမ္ဘီသူဌေးအိမ်၌ သန္ဓေယူသည်၊ ယင်းအချိန်မှစ၍ ထိုသူဌေးအိမ်သည် ထိပ်တန်းအကျဆုံး ကျော်စောထင်ရှား၍ လာဘ်ပေါများသည်၊ သားဖွားပြီးသော် မိခင်က “ငါ့သားသည် ဘုန်းကံကြီးမား ကောင်းမှုများသူ ဖြစ်သည်၊ ငါ့သား အသက်ရှည်ကြာ အနာကင်းနေသမျှ ငါတို့ကို စည်းစိမ် ပေးမည့် သားပဲ၊ မွေးနေ့ယမုနာမြစ်ရေချိုးလျှင် ရောဂါကင်းကုန်သည်” ဟု ကြံပြီး မြစ်သို့ရေချိုးရန် ပို့သည်။</p> <p>(၅-ရက်သားရှိမှ ဦးခေါင်းဆေး၍ မြစ်ရေကစားဖို့ မြစ်ဆိပ်ပို့သည်ဟုလည်း မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင်များ မိန့်ကြ၏။) ယမုနာမြစ်၌ အထိန်းတော်က ကလေးငယ်ကို ငုပ်ချည် ပေါ်ချည် ရေကစားစဉ် ငါးကြီးတကောင်သည် ကလေးကိုမြင်၍ အစာထင်ကာ ပါးစပ်ဟလာသည်၊ ကလေးကို အထိန်းတော်စွန့်အပြေး ငါးကြီးက ပြေးလာ၍ မျိုချသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-159 </p><hr> <h3>ဘုန်းရှိသူမှာ ဖြစ်ရာဘဝ ချမ်းသာရ</h3> <p>ဘုန်းရှိသူမှန်သမျှ ဒုက္ခမရောက်ပါ၊ အိမ်ခန်းတွင်းဝင် အိပ်ရသလိုပင် ဖြစ်သည်။ (ရလတ္တံ့ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၏ အာနုဘော်ကြောင့် သူငယ် မသေပါ၊ ဣဒ္ဓိ ၁၀-မျိုးတွင် ဉာဏဝိပ္ဖါရိဒ္ဓိခေါ်သည်။) သူငယ်၏တန်ခိုးကြောင့် မီးလျှံရဲရဲ သံတွေခဲကို မျိုချမိသလို ပူလောင်ကာ ငါးကြီးသည် ယူဇနာ-၃၀ တဟုန်တိုးပြေးပြီး ဗာရာဏသီ တံငါသည်၏ပိုက်တွင်း ဝင်သည်။</p> <p>ငါးကြီးများကား ပိုက်မိရုံဖြင့်မသေ၊ သတ်မှသေသော်လည်း ဤငါးကြီးကားသူငယ်ဘုန်းရှိန်ကြောင့် ပိုက်မှထုတ်လျှင်ပင် အလိုလိုသေသည်၊ တံငါသည်များ ငါးကြီးရလျှင် ခွဲစိတ်ပြီး ရောင်းချမြဲဖြစ်သော်လည်း ထိုငါးကြီးကိုမူ သူငယ်၏ဘုန်းရှိန်ကြောင့် မခွဲမစိတ်ဘဲ တကောင်လုံးကို ထမ်းပိုးဖြင့်ထမ်းကာ “တထောင်ပေးလျှင် ရမည်” ဟု ဆိုကာ မြို့တွင်းလည်ရောင်းကြ၏၊ မည်သူမျှ မဝယ်နိုင်ပေ။</p> <h3>သားကိုရလျှင် ကြည်ရွှင်မိဘမှာ ရောင်းရသည်</h3> <p>သားသမီးမရှိသော ကုဋေ ၈၀-သူဌေးအိမ်တံခါးရောက်မှ ဝမ်းသာရသည်၊ သူဌေးကတော်သည် အခြားနေ့များမှာ ငါးမစီမံသော်လည်း ထိုနေ့၌ကား ပျဉ်ချပ်ပေါ်တင်၍ ကိုယ်တိုင်ခွဲစိတ်သည်၊ ငါးခွဲလျှင် ဝမ်းဘက်မှ ခွဲစိတ်ကြသော်လည်း သူဌေးကတော်ကား ကျောဘက်မှခွဲရာ ငါးဝမ်း၌ ရွှေလိုဝင်းသော သူငယ်ကိုတွေ့၍ “ငါ့မှာ သားရပြီ” ဟု ရွှင်မြူးပြောဆိုကာ ကလေးကိုယူ၍ သူဌေးထံ သွားသည်။ သူဌေးသည် ချက်ချင်းပင် မြို့တွင်းစည်လည်စေကာ သူငယ်ခေါ်၍ မင်းထံသွားပြီး “ငါးဝမ်းမှ သူငယ်ရကြောင်းနှင့် မည်သို့ပြုရမည့်အကြောင်း” လျှောက်ထားရာ “ဤကလေး ဘုန်းရှိ၍သာ ငါးဝမ်းတွင်း၌ ရောဂါကင်းရသည်၊ သင်ပင် မွေးကျွေးလော့” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ကောသမ္ဘီမိဘရင်းအိမ်ကလည်း “ငါးဝမ်းတွင်းက ကလေးတဦးကို ဗာရာဏသီသူဌေးအိမ်တအိမ်က ရသည်” ဟု ကြား၍ လိုက်လာကြသည်၊ ကလေးကို ဝတ်စားတန်ဆာဆင်လျက် ချော့မြူနေသည်ကို မိခင်ရင်းကမြင်ရာ “ဤသူငယ် တကယ် ချစ်စရာပါပဲ” ဟု ပြောဆိုချီယူကာ ပကတိအဖြစ်မှန်ကို ကျွေးမိခင်အား ပြောပြလိုက်သည်။</p> <h3>မိခင် ၂-ဖြာ သားတဦး</h3> <p>ကျွေးမိခင်က “ကျွန်မသားပါ” ဆိုရာ မွေးမိခင်က “သင်ဘယ်ကရပါသလဲ” ဟု မေးသည်တွင် ငါးဝမ်းတွင်းမှရကြောင်း ပြောပြလိုက်သည်၊ “ဒီလိုဆိုလျှင် သင့်သားမဟုတ်၊ ကျွန်မသားပါ” ဟု မွေးမိခင်က ဆိုရာ “သင်ဘယ်ကရပါသလဲ” ဟု ကျွေးမိခင်က ပြန်မေးရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-160 <hr> တွင် “ကျွန်မ ၁၀-လတိုင်တိုင် ဝမ်းဖြင့်လွယ်၍မွေးရာ သားကို ယမုနာမြစ်၌ ရေကစားစဉ် ငါးကြီး မျိုသွားသည်” ဟု ပြည့်စုံစွာ ပြောပြသည်။</p> <p>ကျွေးမိခင်က “သင့်သားကို တခြားငါးမျိုသွားပါလိမ့်မည်၊ ဤကလေးက ငါးဝမ်းမှရတဲ့ ကျွန်မသားပါ” ဟု မိခင် ၂ ဦး အငြင်းပွားပြီး ဗာရာဏသီမင်းထံ သွားကြသည်၊ မင်းက “ကောသမ္ဘီမိခင်ကို ဆယ်လလွယ် မွေးရသူဖြစ်၍ မိခင်မဟုတ်ဟု မဆုံးဖြတ်နိုင်၊ ငါးဝယ်ကြလျှင် အူ အသည်း စသည်တို့ကို အပြင်ထုတ်ပြီးမှ ဝယ်ယူရိုးမရှိ၊ အတွင်းသားပါ ဝယ်ယူရိုးဖြစ်သောကြောင့် ငါးဝမ်းတွင်း၌ ရအပ်ရကား ဗာရာဏသီမိခင်ကိုလည်း မိခင်မဟုတ်ဟု မဆုံးဖြတ်နိုင်။</p> <p>“သူငယ်သည် ကောသမ္ဘီမိဘများ၏ အော်ရသသား၊ ဗာရာဏသီမိဘများ၏ ဒိန္နကသားဖြစ်သောကြောင့် ၂-ဘက်မိဘ ၂-အိမ်လုံး၏ အမွေခံသား ဖြစ်စေ” ဟု ဆုံးဖြတ်ချက်ချသည်၊ ထိုအချိန်မှစ၍ သားဘုန်းရှိန်ကြောင့် ၂-အိမ်လုံးသည် ထိပ်တန်းအကျဆုံး လာဘ်ပေါများ၍ ကျော်စောထင်ရှားသည်၊ “၂ ဘက်မိဘ ၂-အိမ်လုံးက ကြီးပြင်းစေအပ်သောကြောင့် ဗာကုလသူဌေးသား” ဟု အမည်မှည့်ကြသည်။</p> <h3>ပြည့်စုံချမ်းသာ ကောင်းကျိုးဖြာ</h3> <p>သိတတ်သောအရွယ်သို့ ရောက်လာသော သားအတွက် ၂-မြို့လုံး၌ စံအိမ်ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်စီ ဆောက်ကြစေကာ ကချေသည်မများစွာတို့ကို ဖျော်ဖြေခစား စေကြသည်၊ တမြို့မှာ ၄-လသာ နေရ၏၊ ၄-လပြည့်လျှင် လှေပေါင်းချုပ်တို့၌ မဏ္ဍပ်ဆောက်စေ၍ ထိုမဏ္ဍပ်၌ ကချေသည်များနှင့်အတူ သားကို အခြားမြို့သို့ တင်ပို့ကြသည်။</p> <p>လမ်းခရီး၌ ၄-လကြာရာ နွေပိုင်း ၂-လအချိန်ဝယ် မူလမြို့မှ ကချေသည်မများ ပို့ပေးပြီး ပြန်ကြရ၍ နောက်ပိုင်း ၂ လတွင် ရောက်မည့်မြို့မှ ကချေသည်များ လာရောက်ကြိုဆို ခေါ်ဆောင်သွားကြရသည်။ ထိုမြို့မှာလည်း ၄-လ နေ၍ ခရီးတဝက်ထိ ပြန်ပို့ကြရ၏၊ ဤသို့ စည်းစိမ်ခံစားစဉ် ဗာကုလအမျိုးသား အသက် ၈၀-ပြည့် လာပေပြီ။</p> <h3>ပါရမီရှင်အစစ် စည်းစိမ်မယစ်ပါ</h3> <p>ထိုအချိန် ငါတို့ဘုရား ပွင့်တော်မူပြီး၍ ဓမ္မစကြာဟောကာ ဒေသစာရီကြွချီ၍ ကောသမ္ဘီပြည် (ဗာရာဏသီဟု မဇ္ဈိမဘာဏကမထေရ်များ မိန့်ကြ) သို့ကြွလာစဉ် ဗာကုလသူဌေးသည် “ဘုရားရှင်ကြွလာပြီ” ကြား၍ ပန်းနံ့သာများစွာယူလျက် ဘုရားထံတော် ရောက်ရှိကာ တရားနာရသဖြင့် သဒ္ဓါလုလု ရဟန်းပြုတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-161 <hr> အရှင်ဗာကုလသည် ပုထုဇဉ်အဖြစ် ၇-ရက်သာနေရပြီး ၈-ရက်မြောက်၌ သပ္ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။ အရှင်မြတ်၏ လူ့ဘဝက အလုပ်အကျွေး အမျိုးသမီးများသည် ဆိုင်ရာမြို့ မိဘများထံပြန်ကာ သင်္ကန်းများချုပ်လုပ် ပို့လှူကြသဖြင့် ကောသမ္ဘီမြို့မှ ပို့သောသင်္ကန်း ၁၅-ရက်၊ ဗာရာဏသီမှ ပို့သော သင်္ကန်း ၁၅-ရက် ဝတ်ရုံတော်မူရသည်၊ ၂-မြို့လုံးမှာဖြစ်သော အမွန်အမြတ် ပစ္စည်းမှန်သမျှ အရှင်ဗာကုလထံသို့သာ ပို့လှူကြသည်။</p> <h3>ဆေးကုသိုလ်ရှင် ရောဂါစင်</h3> <p>အရှင်ဗာကုလ၏ နှစ်ပေါင်း ၈၀-လူ့ဘဝမှာ လက်နှစ်ချောင်းနှင့် နံ့သာခဲယူပြီး နမ်းရှူသည့်အချိန် (နံ့သာတရှူချိန်) မျှသော်မှလည်း တစုံတရာ ရောဂါမဖြစ်ဖူးပါ၊ အသက် ၈၀-ပြည့်သော နှစ်မှာ ချမ်းသာစွာ ရဟန်းဖြစ်ရပြီး ရဟန်းဝါ ၈၀ (အသက်တော် ၁၆၀) အတွင်းမှာလည်း ရောဂါအနည်းငယ်မျှမဖြစ်၊ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ ဘယ်အရာမှ မချို့တဲ့ပေ။</p> <p>အရှင်ဗာကုလ ပရိနိဗ္ဗာန်စံကာနီး လူ့ဘဝမိတ်ဆွေဟောင်း အစေလကဿပအား ကိုယ်စိတ် ၂-ဖြာချမ်းသာမှုနှင့်စပ်၍ ဗာကုလသုတ် (မဇ္ဈိမနိကာယ် ဥပရိပဏ္ဏာသ) ကို ဟောပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူသည်။</p> <h3>အရှင်ဗာကုလ၏ အံ့ဩဖွယ်ရာ ဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ အရှင်ဗာကုလနေစဉ် လူ့ဘဝမိတ်ဆွေ အစေလကဿပ (အဝတ်မခြုံသော ကဿပ) သည် အရှင်ဗာကုလထံ လာပြီး ရဟန်းဝါကိုမေးရာ “ငါရဟန်းပြုသည်မှာ နှစ်ပေါင်း ၈၀-ရှိပြီ” ဟု ဖြေတော်မူသဖြင့် “ဤနှစ် ၈၀-အတွင်း အကြိမ်မည်မျှမေထုန်မှီဝဲဖူးပါသနည်း” ဟု မိစ္ဆာသမားပီပီ ရိုင်းပျစွာမေးသည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်ဗာကုလက မိမိ၏ အံ့ဖွယ်တို့ကို အောက်ပါအတိုင်း မိန့်ကြားသည်။ ငါ့ရှင်၊ ငါ့ကို ယခုလိုရိုင်းပျစွာ မမေးသင့်၊ ဤနှစ် ၈၀-အတွင်း ကာမဂုဏ်နှင့်စပ်သော အမှတ်သညာ ဘယ်နှစ်ခါဖြစ်ဖူးသနည်း ဟုသာ မေးသင့်သည်၊ ရဟန်းဘဝ အနှစ် ၈၀-အတွင်း ကာမသညာ တခါမျှ မဖြစ်ဖူးပါ၊ ဖျက်ဆီးလိုမှု ညှဉ်းဆဲလိုမှုနှင့် စပ်သော အမှတ်သညာများလည်း မဖြစ်ဖူးပါ။</p> <p>ကာမဂုဏ်နှင့်စပ်သော ကြံစည်မှု၊ သူတပါးအား ဖျက်ဆီးလိုမှု၊ ညှဉ်းဆဲလိုမှုနှင့် စပ်သော ကြံစည်မှုများလည်း မဖြစ်ဖူးပါ၊ ဆွေမျိုးမတော်သူ လှူသည့် သင်္ကန်းမခံယူဖူးပါ၊ သင်္ကန်းပြုရန် ပိတ်ကို ဓားဖြင့်ဖြတ်ခြင်း၊ ချုပ်ခြင်း၊ ဆိုးခြင်း မပြုဖူးပါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-162 <hr> ပင့်ဆွမ်းမစားဖူးသလို ပင့်ဖိတ်ရန်လည်း မတောင့်တဖူးပါ၊ အိမ်တံစက်မြိတ်အတွင်း မထိုင်ဖူး၍ မြို့ရွာတွင်း ဆွမ်းမစားဖူးပါ၊ မာတုဂါမကို မိန်းမအမှတ်ဖြင့် မကြည့်ဖူး၊ တရားမဟောဖူးပါ။ ရဟန်းမိန်းမကျောင်းမသွားဖူး၊ တရားမဟောဖူးပါ။</p> <p>ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ နိဿယဆရာ မလုပ်ဖူးသလို အလုပ်အကျွေး ရှင်သာမဏေတပည့် မထားဖူးပါ၊ ဆပ်ပြာတိုက်၍လည်းကောင်း၊ ရေချိုးခန်း၌လည်းကောင်း ရေမချိုးဖူးပါ၊ မည်သူ့ကိုမျှ နင်းနှိပ်မခိုင်းဖူးပါ၊ နွားနို့တညှစ်ချိန် ရောဂါမဖြစ်ဖူးဘဲ သျှိသျှားသီးဆေးကိုမျှ မစားဖူးပါ။</p> <p>အမှီနှင့်မအိပ်ဖူးသလို လဲလျောင်း၍လည်း မအိပ်ဖူးပါ၊ ရွာနီးကျောင်းမှာ ဝါမဆိုဖူးပါ၊ ရဟန်းပြုပြီး ၇-ရက်မျှသာ ပုထုဇဉ်အဖြစ်ဖြင့် တိုင်းပြည်ဆွမ်းကို စားရပြီး ၈-ရက်မြောက်၌ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်သည်ဟု အံ့ဖွယ်များကို မိန့်ကြားသည်။</p> <p>အရှင်ဗာကုလကြောင့် ဤအံ့ဖွယ်များကို ကြား၍ အစေလကဿပက ရဟန်းပြုလိုကြောင်း လျှောက်ရာ မိတ်ဆွေကျွတ်တမ်းဝင်စေရန် အခြားမထေရ်တပါးထံလွှတ်၍ ရဟန်းပြုစေသည်၊ ယင်းအရှင်လည်း တရားအားထုတ်ရာ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>အရှင်ဗာကုလသည် သံကောက်-သော့ယူပြီး ကျောင်းစဉ်သွားကာ သူပရိနိဗ္ဗာန်စံတော့မည်ဖြစ်ကြောင်း လျှောက်ထားသည်၊ သံဃာစုမိသော် “ငါအသက်ရှိစဉ် ငါ့အတွက် မည်သူမျှ တာဝန်မတက်စေရသလို ပရိနိဗ္ဗာန်စံသောအခါလည်း မတက်စေရ” ဟု ကြံလျက် တေဇောကသိဏဈာန်ဝင်စားပြီး သံဃာ့အလယ်မှာ ထိုင်လျက်ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်တော်မူသည်။ ဝင်စံလျှင်ပင် ခန္ဓာကိုယ်မှ တေဇောဓာတ်လောင်ကျွမ်းကာ မုလေးပန်းရုံအဆင်းရှိ ဓာတ်တော်မျှသာ ကြွင်းတော့သည်။</p> <h3>၉။ နေခဲ့ဖူးသော ရှေးခန္ဓာအစဉ်ကို အောက်မေ့နိုင်သူတို့တွင် သောဘိတသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>အသညသတ်မှ ရောက်လာသော အရှင်မြတ်</h3> <p>အရှင်မြတ်သည် ရှေးဖြစ်ဟောင်းကို အောက်မေ့သောအခါ ကမ္ဘာ ၅၀၀-အသညသတ်ဘဝ ရုပ်ပဋိသန္ဓေကို ကောင်းကင်၌ ခြေရာပြသကဲ့သို့ နည်းဟူ၍ သိတော်မူသောကြောင့် အမြတ်ဆုံးဖြစ်ရသည်။ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သောဘိတပုဏ္ဏားဖြစ်ကာ ရဟန်းပြု ရဟန္တာဖြစ်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-163 <hr> အရှင်မြတ်သည် ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ် (ရှေးဖြစ်ဟောင်းသိသောဉာဏ်) ၌ လေ့လာမှုများသည့် အားလျော်စွာ အစဉ်သဖြင့် မိမိဖြစ်ရာဘဝကို အောက်မေ့လတ်သော် ယခုနောက်ဆုံး ပစ္ဆိမဘဝ ပဋိသန္ဓေကိုမြင်၍ (အရှင်ကား အသညသတ်မှ ဤလူ့ဘဝရောက်လာခဲ့ရာ ဒုတိယအသညသတ်ဘဝကိုမမြင်ဘဲ) တတိယဘဝ စုတိကိုသာ မြင်တော်မူသည်။ “သတ္တဝါများ သံသရာဝဋ်မှာ ခန္ဓာမဖြစ်သည် မရှိကြောင်း ဘယ်လိုနည်း” ဟု ဆင်ခြင်သောအခါ နည်းအားဖြင့် အသညသတ်ဘဝဖြစ်ရမည်ဟု ဆုံးဖြတ်ချက်ချနိုင်သည်၊ ထိုကိုအကြောင်းပြု၍ ဧတဒဂ်အရာ ဘုရားရှင်ထားတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀။ ဝိနည်းကိုဆောင်သူတို့တွင် ဥပါလိသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ဘုရားဉာဏ်နှင့် နှီးနှောဆုံးဖြတ်နိုင်သည်</h3> <p>အရှင်မြတ်ကား ဘုရားထံတော်မှ ကမ္မဋ္ဌာန်းနာယူပွားများ၍ ရဟန္တာဖြစ်သကဲ့သို့ ဘုရားထံတော်မှပင် ဝိနည်းပိဋက သင်ယူရသည်၊ ဝတ္ထု ၃-မျိုးကို သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်နှင့် နှီးနှောဆုံးဖြတ်နိုင်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရသည်။</p> <p>ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဆတ္တာသည် ဥပါလိဖြစ်လာကာ ဘဒ္ဒိယ၊ အနုရုဒ္ဓ၊ ကိမိလ၊ ဘဂု၊ အာနန္ဒာ၊ ဒေဝဒတ္တ သာကီဝင်မင်းသား ၆-ဦးတို့ကို ဆံမုတ်ဆိတ်သုတ်သင် တန်ဆာဆင်ပေးရသည်။</p> <h3>ကျေးဇူးရှိ၍ ဥပါလိအရှင်ကို တောကျောင်းမနေစေချင်</h3> <p>ဘုရားရှင် အနုပိယသရက်ဥယျာဉ်၌ သီတင်းသုံးစဉ် အထက်ပါမင်းသား ၆ ဦးတို့နှင့်အတူ ရဟန်းပြုသည်။ အရှင်ဥပါလိက ဘုရားထံတော် ကမ္မဋ္ဌာန်းတရား နာယူပြီး တောကျောင်းသွားနေဖို့ ခွင့်တောင်းရာ “ချစ်သား၊ သင် တောကျောင်းမှာနေလျှင် ဝိပဿနာဓူရသာ တိုးတက်လိမ့်မည်၊ ငါဘုရားထံနေလျှင် ဂန္ထဓူရနှင့်တကွ ၂-ပါးလုံး ပြည့်စုံလိမ့်မည်” ဟု မိန့်သဖြင့် မသွားရတော့ဘဲ တရားအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်၊ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင်ပင် ဝိနည်းပိဋကအားလုံးကို သင်ကြားပို့ချပေးတော်မူသည်။</p> <p>နောက်ပိုင်းအချိန် ၃-ဝတ္ထုဆုံးဖြတ်တော်မူရာ ဘုရားရှင် ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်၊ ကုမာရကဿပဝတ္ထုကား လူ့ဘဝက ရလာသော ကိုယ်ဝန်ဖြစ်၍ မိခင်ဘိက္ခုနီမှာ အပြစ်မရှိကြောင်း စသည်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ပုံအကျယ်ပြပြီးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-164 <hr> ဘာရုကစ္ဆကဝတ္ထုကား- ဘာရုကစ္ဆကသင်္ဘောဆိပ်အရပ်သား ရဟန်းတပါးသည် “မယားဟောင်းကို မေထုန်မှီဝဲရသည်” ဟုအိပ်မက်မက်ရာ “ပါရာဇိကကျပြီ” ဟုယူဆပြီး ဘာရုကစ္ဆကမြို့အသွား အရှင်ဥပါလိနှင့် တွေ့၍ “အာပတ်မသင့်” ဟု ရဲရဲတောက်ဆုံးဖြတ်ပေးလိုက်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်မျိုး ယခင်က ဘုရားဆုံးဖြတ်ပြီး မရှိသော်လည်း အိပ်မက်၌ သုက်လွှတ်ခြင်းကြောင့် အာပတ်မသင့်မှုကို နည်းယူ၍ ဆုံးဖြတ်နိုင်ရကား ဘုရားရှင် ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <p>အဇ္ဇုကဝတ္ထုကား- ဝေသာလီပြည်၌ အရှင်အဇ္ဇုက၏ ဒါယကာရင်းတဦးမှာ သားနှင့် တူ ၂-ဦးရှိရာ ဒါယကာက အရှင်အဇ္ဇုကကို “ဤသူငယ် ၂-ယောက်တွင် ရတနာ ၁-ပါးကို ကြည်ညိုသူအား ဤဥစ္စာ၏ တည်နေရာကို မိန့်ကြားပါ” ဟု လျှောက်ထားပြီး ထိုဒါယကာ ကွယ်လွန်သွားသည်၊ တူသည်သာ အမူအရာနှင့် ညီသဖြင့် ဥစ္စာတည်ရာကို တူဖြစ်သူအားသာ ပြောကြားလိုက်သည်၊ တူဖြစ်သူသည် ထိုဥစ္စာစုဖြင့် အရောင်းအဝယ်ပြုရာ စီးပွားဖြစ်၍ ဒါနလည်းပြုသည်၊ သားဖြစ်သူသိ၍ အရှင်အာနန္ဒာအား “သားနှင့်တူ မည်သူက ဖခင်၏အမွေခံဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ သားသည်သာအမွေခံဟု မိန့်လျှင် သားဖြစ်သူက “အရှင်အဇ္ဇုကသည် တပည့်တော်တို့၏ ဥစ္စာစုကို တပည့်တော်အား မညွှန်ကြားဘဲ တူအားညွှန်ကြားပါသည်” ဟု လျှောက်လိုက်သည်။</p> <p><b>အရှင်အာနန္ဒာ၏ အမှားဝိနိစ္ဆယ</b>။ ။ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဖြစ်ရပ်စုံ မလေ့လာဘဲ “ထိုသို့ဖြစ်လျှင် အရှင်အဇ္ဇုက ပါရာဇိကကျပြီ” ဟု မိန့်ကြားလိုက်ရာ အရှင်ဥပါလိက “ဥစ္စာရှင်မှာသည့်အတိုင်း ပြောသူရဟန်းအား အဘယ်အာပတ် သင့်သနည်း” ဟု မေးသည်တွင် “ဒုက္ကဋ်မျှပင် မသင့်ကြောင်း” အရှင်အာနန္ဒာ လျှောက်ထားသဖြင့် “ဖြစ်ရပ်စုံမိန့်ကြားပြီး အရှင်အဇ္ဇုက အပြစ်မရှိ” ဟု ရဲရဲတောက် ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်လည်း အရှင်ဥပါလိအား ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၁။ ဘိက္ခုနီမများကို ဆုံးမတတ်သူတို့တွင် နန္ဒကသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>တစုပေါင်းတည်း ဘိက္ခုနီ ၅၀၀-တို့ကို အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်စေနိုင်သောကြောင့် ယင်းဧတဒဂ်ရသော အရှင်မြတ်ကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့သား ရဟန်းဖြစ်၍ တရားအားထုတ်ကာ ရဟန္တာဖြစ်ပြီး ရှေးဖြစ်ဟောင်းကိုသိသော ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်၌ အလေ့အလာများသည်။ တရားနာလာကြသူ ပရိသတ်အားလုံးတို့၏ စိတ်ကို ဆွဲဆောင်ကာ ဟောစွမ်းနိုင်သဖြင့် ဓမ္မကထိကအကျော် အရှင်နန္ဒက ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-165 </p><hr> <h3>မဟာသမယသုတ်ဆိုင်ရာ ရဟန္တာငါးရာ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ရောဟိဏီမြစ်ရေကြောင့် ရန်ပွားကြကုန်သော ကပိလနှင့် ကောလိယ သာကီဝင်များကို ရန်ငြိမ်းစေပြီး ၂၅၀-စီထွက်၍ ရဟန်းပြုကြရာတွင် မမွေ့လျော်မှု ဖြစ်လာကြသဖြင့် ထိုရဟန်း ၅၀၀-ခေါ်ပြီး ကုဏာလအိုင်ကြွကာ ကုဏာလဇာတ်တော်ကို ဟောကြားသည်။</p> <p>ထိုဇာတ်တော်ဖြင့် ရဟန်း ၅၀၀-သံဝေဂရပုံ သိတော်မူပြီး သစ္စာ ၄-ပါး ဟောကြားတော်မူရာ အားလုံး သောတာပန်တည်ကြသည်၊ နောက်ပိုင်း မဟာသမယသုတ်ဟောအပြီးတွင် ရဟန်းတော် ၅၀၀ လုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထိုအရှင်မြတ်များ၏ ဇနီးဟောင်း ၅၀၀-တို့သည် “ငါတို့ ယခုအခါ ဤနန်းတော်မှာ ဘာလုပ်ကြရတော့မှာလဲ” ဟု ဆိုကာ အားလုံးသဘောတူ မိထွေးတော် ဂေါတမီထံ ချဉ်းကပ်၍ ရဟန်းအဖြစ်တောင်းကြ၊ ရကြသည်။ ဤရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံးပင် လွန်ခဲ့သောဘဝက နန္ဒကမထေရ် မင်းသားဖြစ်စဉ် မိဖုရားများ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းများ မိမိကြောင့် အကောက်အထင် မရောက်စေချင်</h3> <p>ရဟန်းများက ရဟန်းမိန်းမများကို အလှည့်ကျ ဆုံးမဖို့ ဘုရားရှင် မိန့်ထားရာ အရှင်နန္ဒက အလှည့်ရောက်သော် ထိုရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံး ရှေးဘဝက မိမိ၏ ဇနီးများဖြစ်ခဲ့ပုံသိ၍ “ဤရဟန်းမိန်းမများအလယ် ထိုင်ကာ ဥပမာမျိုးစုံ အကြောင်းကုန်အောင် ထုတ်ဆောင်၍ တရားဟောနေသော ငါ့ကို ရှေးဖြစ်ဟောင်း အောက်မေ့နိုင်သည့် ရဟန်းတပါးမြင်သွားလျှင် ဤအတိတ်အကြောင်း ကြည့်ပြီး အရှင်နန္ဒကသည် ယနေ့ထိအောင် မောင်းမမိဿံတွေကို လက်မလွှတ်နိုင်သေးပါတကား၊ မောင်းမမိဿံ ခြွေရံပြည့်ဝ ဤအရှင်နန္ဒကသည် တင့်တယ်ပါပေစွ” ဟု အပြစ်တင်မည်ထင်သည်၊ ဤသို့လျှင် ဆင်ခြင်မိသောကြောင့် ကိုယ်တိုင်မသွား၊ အခြားရဟန်းတပါးကို ကြွစေသည်။</p> <p>ရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-တို့ကမူ အရှင်နန္ဒက၏ ဩဝါဒကိုသာ တောင့်တကြ၏၊ အကြောင်းကြောင့်ပင် ဘုရားရှင်က “ကိုယ့်အလှည့်ရောက်လျှင် တပါးသူ မစေလွှတ်ဘဲ ကိုယ်တိုင်သွား ဆုံးမပါ” ဟု မိန့်ရသည်၊ အရှင်နန္ဒကသည် မရှောင်နိုင်တော့ဘဲ ၁၄-ရက်နေ့ ဩဝါဒပေးပြီး၍ အာယတန ၆-ဖြာ ဒေသနာကိုဟောရာ ရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံး သောတာပန်တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-166 </p><hr> <h3>တင်ရှိကျေးဇူး ကူးလူးဆက်ဆံ မြတ်နိဗ္ဗာန်</h3> <p>ဘိက္ခုနီမများ ဝမ်းသာပြီး ဘုရားထံသွား၍ မိမိတို့ရအပ်သော ဂုဏ်ကို လျှောက်ကြားရာ ဘုရားရှင်က နန္ဒက၏ ထိုတရားဖြင့်ပင် ဘိက္ခုနီမများ ရဟန္တာဖြစ်မည်ကို မြင်တော်မူသဖြင့် “နောက်နေ့လည်း နန္ဒကထံသွား တရားနာကြ” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူလိုက်သည်၊ နောက်နေ့ အရှင်နန္ဒက၏ တရားနာအပြီးတွင် ရဟန်းမိန်းမ ၅၀၀-လုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထိုနေ့ပင် ဘိက္ခုနီမများ ဘုရားထံလာကြရာ တရားဒေသနာ၏ အကျိုးရှိပုံကို ဘုရားရှင်သိတော်မူရကား “မနေ့က နန္ဒက၏ တရားသည် ၁၄-ရက် လနှင့်တူ၍ ယနေ့ တရားသည် ၁၅-ရက်လနှင့်တူသည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး အရှင်နန္ဒကအား ကောင်းချီးပေးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၂။ ဣန္ဒြေကို စောင့်စည်းသူတို့တွင် နန္ဒသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ကိလေသာမဖြစ်အောင် အသိဖြင့်ကြည့်သော အရှင်နန္ဒ</h3> <p>ဘုရားရှင်၏ တပည့်များအားလုံး ဣန္ဒြေစောင့်စည်းကြသော်လည်း နန္ဒထေရ်ကား အရပ် ၁၀-မျက်နှာ ကြည့်လိုရာကို သမ္ပဇည ၄-ပါးမပါဘဲ ကြည့်တော်မမူသောကြောင့် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်ရသည်။ အရှင်မြတ်အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>နောက်ဆုံးဘဝ ကပိလဝတ်ပြည် မဟာပဇာပတိဂေါတမီ၏သား နန္ဒမင်းသား ဖြစ်လာသည်၊ ဘုရားလောင်း သိဒ္ဓတ္ထကား အစ်မတော် မဟာမာယာဒေဝီက ဖွား၍ မိဘတူ မိကွဲ ၂ ရက် ၃-ရက်သာ ဘုရားလောင်းအောက် နန္ဒမင်းသားငယ်သည်၊ အရပ်တော်လည်း လက် ၄-သစ်မျှသာ နိမ့်၏၊ မယ်တော်ဘုရား နတ်ရွာလားသော် ဘုရားလောင်းကို မိထွေးတော်ဂေါတမီက ကိုယ်တိုင် နို့တိုက်မွေး၏၊ သားရင်း နန္ဒမင်းသားကိုမူ အထိန်းတော်များထံ ထားသည်။</p> <p><b>ယသော်ဓရာဟန် ပဓာန်သို့ထင်ရ</b>။ ။ ဘုရားလောင်း ဘုရားဖြစ်ကာ ဓမ္မစကြာဟောပြီး ရာဇဂြိုဟ်ကြွ သီတင်းသုံးပြီး၍ ကပိလဝတ်ပြည်သို့ ကြွသောအခါ ပထမဆုံးဖူးရလျှင်ပင် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး သောတာပန်တည်သည်၊ နောက်နေ့ နန်းတော်ကြွ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးတော်မူရာ နန်းတွင်းပရိသတ် အားလုံး ဘုရားရှင်အား ပူဇော်ရှိခိုးလာကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-167 <hr> ယသော်ဓရာမိဖုရားကား “ငါ့ကျေးဇူး အထူးရှိလျှင် ငါ့ထံအရှင့်သားကိုယ်တိုင် ကြွလာလိမ့်မည်၊ ကြွလာမှ ရှိခိုးမည်” ဟု တိုက်တွန်းသူများအား ပြန်ပြောပြီး ဘုရားထံမသွားပေ၊ ဘုရားရှင်သည် ခမည်းတော်နှင့် အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါးကို ခေါ်တော်မူပြီး ယသော်ဓရာအဆောင်သို့ ကြွတော်မူသည်၊ “ယသော်ဓရာ လိုသလိုရှိခိုးပါစေ၊ မတားရ” ဟုလည်း မိန့်ထားသည်၊ မင်းသမီးကညာ ၁၀၉၀ အပါအဝင် ကချေသည် မောင်းမ ၄-သောင်းသည် ဘုရားရှင်ကြွလာသည်ကြားလျှင်ပင် ယသော်ဓရာအမိန့်အရ အားလုံး ဖန်ရည်စွန်းသောအဝတ် ဝတ်ကြရ၏။ ဘုရားရှင်ကြွလာ၍ ထိုင်တော်မူလျှင် ယသော်ဓရာသည် အပြေးလာရောက်ပြီး ဘုရားရှင်၏ ဖမျက်တော် ၂-ဘက်ကို မိမိ လက် ၂-ဘက်ဖြင့် တအားကုန်ဆွဲဖက်ကာ ဖမိုးတော်ထက်၌ နဖူးတင်ပြီး အားပါးတရ ရှိခိုးသည်။</p> <h3>ခမည်းတော်က ချွေးမတော်ကျေးဇူး ချီးကျူး</h3> <p>ထိုအခါ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးက “သားတော်ဘုရား၊ သမီးယသော်ဓရာသည် သားတော် ဖန်ရည်စွန်းအဝတ်ဝတ်ပြီ ကြားချိန်ကစ၍ ဖန်ရည်စွန်းအဝတ် ဝတ်ခဲ့ပါသည်၊ ဆွမ်းတထပ်သာဘုဉ်းပေးကြောင်း ကြားလျှင်လည်း တထပ်သာစား၍ မြတ်သောနေရာ သားတော်စွန့်ပယ်လျှင်လည်း သမီးယသော်ဓရာသည် ကြိုးပြားညောင်စောင်း၌သာ အိပ်ခဲ့ပါသည်။</p> <p>ပန်းနံ့သာ ရှောင်ကြဉ်ပြီကြားလျှင်လည်း ရှောင်ကြဉ်ကာ သားတော် တောထွက်သွားသဖြင့် ဆွေတော်မျိုးတော်ထဲမှ မင်းညီမင်းသားများ၏ စောင့်ရှောက်လိုကြကြောင်း သဝဏ်လွှာမှန်သမျှကိုလည်း ငဲ့စောင်း၍မျှ မကြည့်ရှာသော ကျေးဇူးဂုဏ် အထူးရှိကြောင်း” လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က-</p> <p>“ခမည်းတော်အစောင့်အရှောက်ရှိပြီး ဉာဏ်ပညာရင့်လာသောယသော်ဓရာအဖို့ သူ့ကိုယ်သူ ထိန်းသိမ်းနိုင်သည်မှာ အံ့ဩဖွယ်မဟုတ်ပါ၊ ရှေးနုစဉ်အခါ ထိန်းသိမ်းသူမရှိပါဘဲ စန္ဒတောင်ခြေမှာ လှည့်ပတ်သွားလာပြီး သူ့ကိုယ်သူ ထိန်းသိမ်းနိုင်ခဲ့ပါသည်”</p> <p>ဟု မိန့်ကြားကာ စန္ဒကိန္နရီဇာတ်တော် ဟောကြားပြီးလျှင် နိဂြောဓာရုံကျောင်းတော် ပြန်ကြသည်။</p> <h3>မင်္ဂလာ ၅-ပါးထားခဲ့ရသော နန္ဒမင်းသား</h3> <p>၃-ရက်မြောက်သောနေ့၌ နန္ဒမင်းသားအား ၁။ မင်းသားငယ်၏ ဆံထုံးကိုဖြည်၍ အိမ်ရှေ့မင်း ဦးသျှောင်ထုံးမင်္ဂလာ၊ ၂။ အိမ်ရှေ့မင်းတံဆိပ်ပါသော ရွှေပြားနဖူးသင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-168 <hr> ကျစ်တပ်ဆင်ခြင်းမင်္ဂလာ၊ ၃။ အိမ်ရှေ့စံနန်းတော်အပ်ပွဲမင်္ဂလာ၊ ၄။ နှမတော် ဇနပဒကလျာဏီနှင့် ထိမ်းမြားခြင်းမင်္ဂလာ၊ ၅။ အိမ်ရှေ့ထီးဖြူတော် စိုက်ဆောက်အပ်နှင်းခြင်းမင်္ဂလာ ၅-မျိုး ကျင်းပရာတွင် ဘုရားရှင် နန်းတော်ကြွကာ မင်္ဂလာတရားဟောပြီးနောက် အပြန်တွင် နန္ဒမင်းသားကို သပိတ်ယူစေသည်။</p> <p>နန္ဒမင်းသားကို ရဟန်းပြုပေးလိုသဖြင့် ကျောင်းတော်သို့ ခေါ်လိုရကား ရွှေနန်းခန်းမဆောင်၌ သပိတ်ကိုယူရန်ဖြစ်သော်လည်း ဘုရားရှင်ပြန်မယူ၊ နန္ဒမင်းသားကလည်း ရိုသေလှသဖြင့် သပိတ်ပြန်ယူဖို့ မလျှောက်ပေ၊ စောင်းတန်းဦးရောက်လျှင် ပြန်ယူကောင်းပါရဲ့ဟု မင်းသားကြံစည်သော်လည်း ဘုရားရှင်က ပြန်မယူ၊ စောင်းတန်းရင်း အောက်ခြေ နန်းတော်ပြင်ပ မည်သည့်နေရာမှ ပြန်မယူသဖြင့် လိုက်ပါနေရသည်။</p> <h3>ချစ်သူ၏စကားဆိုလျှင် မေ့လို့ပင် မရပါ</h3> <p>သပိတ်ပိုက်လိုက်သော် နန္ဒမင်းသားကို ဇနပဒကလျာဏီမင်းသမီးမြင်သဖြင့် “အရှင့်သား၊ မြန်မြန်ပြန်ကြွခဲ့ပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ ထိုစကားကို ကြားယောင်ရင်း ကျောင်းတော်ရောက်သွားသည်။ “ရဟန်းပြုမည်လော” ဟု ဘုရားရှင်ကမေးရာ ဆန္ဒမရှိသော်လည်း ရိုသေလေးစားလှသဖြင့် “ပြုပါမည်” ဟု ဝန်ခံချက်အရ ရဟန်းပြုပေးလိုက်သည်။</p> <p>ရဟန်းဖြစ်ပြီးသော်လည်း ဇနပဒကလျာဏီမင်းသမီး၏စကားကိုသာ သတိရကာ အနီးလာရပ်နေသလိုဖြစ်ပြီး သာသနာ၌ မပျော်သဖြင့် ကျောင်းတိုက်အပြင်ဘက် ထွက်ပြေးသည်၊ ချုံဖုတ်သစ်ပင်တခုလောက်လန်လျှင်ပင် ဘုရားရှင်ရှေ့က လာရပ်နေသလို ဖြစ်၍ မီးထိကြက်တောင်ပမာ တွန့်ဆုပ်ပြီး မိမိနေရာ ပြန်ဝင်ရတော့သည်။</p> <p>“နန္ဒ အမေ့လွန်နေသည်၊ အပျင်းမဖျောက်နိုင်ရှာ၊ သူစိတ်ငြိမ်းချမ်းသွားအောင် ပြုသင့်သည်” ဟု ဘုရားရှင်ဆင်ခြင်တော်မူကာ “လာလော့၊ နတ်ပြည်အလည်သွားကြစို့” ဟု မိန့်ကြားသည်၊ “တန်ခိုးရှင်များမှ သွားနိုင်သောနေရာ တပည့်တော် ဘယ်သို့သွားမည်နည်း” ဟု နန္ဒကလျှောက်ရာ “သွားလိုစိတ်သင်ဖြစ်လျှင် သွား၍ နတ်ပြည်ကိုမြင်လိမ့်မည်” ဟု မိန့်ပြီး ဘုရားရှင်တန်ခိုးတော်ဖြင့် နတ်ပြည်သို့ ခေါ်ဆောင်တော်မူသည်။</p> <h3>တဏှာဟူသည် သာရာသို့ပါမြဲ</h3> <p>နတ်ပြည်မရောက်မီလမ်းကြား မီးလောင်သစ်ငုတ်တခု၌ နား နှာခေါင်း အမြီးများ မီးလောင်ထားသော မျောက်အိုမကို ပြတော်မူပြီး တာဝတိံသာသိကြားမင်းနေရာကို ကြည့်လျှင်ပင် သိကြားမင်း၏ပျော်တော်ဆက် နတ်သမီး ၅၀၀ ကို မြင်တော့သည်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-169 <hr> နတ်သမီးအာရုံကို မမှိတ်မသုံကြည့်နေသော အရှင်နန္ဒကို “ဤနတ်သမီးများနှင့် ဇနပဒကလျာဏီ မည်သူက မြတ်နိုးဖွယ်ရှိသနည်း” ဟု ဘုရားရှင်က မေးတော်မူရာ “နတ်သမီးများကိုထောက်ဆလျှင် ဇနပဒကလျာဏီသည် နား နှာခေါင်း ပြတ်ကျိုးသော အရုပ်ဆိုးမျောက်အိုမပမာ ထင်ရပါသည်ဘုရား” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“ရဟန်းတရားအားထုတ်သူများအတွက် ဤနတ်သမီးမျိုး အရမခက်ပါ” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်ကြားရာ “တပည့်တော်အတွက် ဘုရားရှင် အာမခံလျှင် ရဟန်းတရား တပည့်တော် အားထုတ်ပါမည်ဘုရား” ဟု အရှင်နန္ဒက လျှောက်ထားသဖြင့် “ရွတ်ရွတ်ချွံချွံ ကြိုးစားလေ၊ သင့်အတွက် ပဋိသန္ဓေရှိသော အသေမျိုးဖြစ်လျှင် ဤနတ်သမီးများရဖို့ ငါဘုရား တာဝန်ယူ အာမခံသည်” ဟု မိန့်ကြားကာ လိုသမျှ လှည့်လည်သွားလာပြီး ဇေတဝန်ကျောင်းတော် ပြန်ကြသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓ၏ ပရိယာယ် နားလည် ခုမှ အရှင်နန္ဒ</h3> <p>ထိုအခါမှစ၍ နေ့ညမပြတ် အရှင်နန္ဒ အားထုတ်နေရာ ဘုရားရှင်ကလည်း ရဟန်းများကို “ရဟန်းတပါး နတ်သမီးများ လိုချင်၍ ဘုရားရှင်ကို အာမခံထား တရားအားထုတ်နေသည်ဟု နန္ဒနေရာ အနီးအပါး သွားပြောဆိုလှည့်လည်ကြ” ဟု မိန့်ကြားထားသည်။</p> <p>ရဟန်းတော်များသည် ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူတိုင်း အရှင်နန္ဒ ကြားလောက်ရာမှာ “နတ်သမီးများလိုချင်၍ တရားအားထုတ်သည်ဆိုလျှင် အရှင်နန္ဒသည် ကြေးစားရဟန်း ဖြစ်နေပါပေါ့လား၊ အဝယ်တော်ရဟန်း ဖြစ်နေပါပေါ့လား၊ ခိုခြေအဆင်းရှိသော နတ်သမီးများရဖို့ အရှင်နန္ဒအား ဘုရားရှင်က အာမခံပေးဆိုပါကလား” ဟု လှည့်လည်ပြောဆိုရာ အရှင်နန္ဒသည် ထိုစကားကိုကြား၍ “ဤကိုယ်တော်တို့ ငါ့ကို ရည်ရွယ်၍ ပြောင်နေကြသည်။ ငါ့အလုပ်မဟုတ်တော့ပြီ” ဟု ဆင်ခြင်မှုဖြစ်ကာ ဝိပဿနာပွားသဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ် ဆိုက်သွားသည်။</p> <h3>လောကဓံရှစ်ဖြာ ခံနိုင်လာဖို့ ကြိုးစားစို့</h3> <p>အရှင်နန္ဒ ရဟန္တာဖြစ်သွားကြောင်း ရဟန္တာဗြဟ္မာကြီးတဦး ဘုရားသွားလျှောက်သည်၊ ဘုရားရှင်လည်း ကိုယ်တိုင် သိတော်မူ၏၊ နောက်နေ့၌ အရှင်နန္ဒသည် ဘုရားထံချဉ်းကပ်ပြီး “တပည့်တော်အတွက် မြတ်စွာဘုရား အာမခံချက်မှ တပည့်တော် လွှတ်ပါ၏ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်၊ ဘုရားရှင်က “ချစ်သားနန္ဒ၊ သင် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကြောင်း ငါဘုရားသိသလို ဗြဟ္မာတဦးကလည်း လာလျှောက်သည်၊ သင် အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ချိန်ကပင် ငါဘုရား၏ အာမခံချက်လွတ်ပြီးဖြစ်သည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ယခင်က ကာမအာရုံဖြင့် တုန်လှုပ်သော်လည်း ယခုအခါ အရှင်နန္ဒ၏ မတုန်လှုပ်ပုံကို သိမြင် ဝမ်းမြောက်တော်မူကာ—<br> <br>စာမျက်နှာ-170 <hr> “သံသရာညွန်ကို နိဗ္ဗာန်ကမ်းရောက် လွန်မြောက်ပြီးသော ကိလေသာကာမ ဆူးကို နှိပ်ချေအပ်ပြီးသည်ဖြစ်၍ မောဟကုန်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်နိဗ္ဗာန်သို့ အစဉ် ဆိုက်ရောက်တော်မူသော ရဟန္တာရဟန်းသည် ကောင်းဆိုး ၂-တန် လောကဓံတို့၌ ပုထုဇဉ်များပမာ ဖောက်ပြန်တုန်လှုပ်ခြင်း မရှိတော့ပေ”...<br> ဟု ဥဒါန်းကျူးတော်မူသည်။</p> <h3>၁၃။ ရဟန်းယောကျ်ားတို့ကို ဆုံးမတတ်သူတို့တွင် မဟာကပ္ပိနသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ မြို့ပြပြည်ရွာ မိုးခိုလာ</h3> <p>တချိန်တည်းတွင် ရဟန်းပေါင်း ၁၀၀၀-အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်အောင် ဆုံးမနိုင်သောကြောင့် ဘိက္ခုဩဝါဒက ဧတဒဂ်ရ အရှင်ကပ္ပိနကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်အလောင်းကား တခုသောဘဝဝယ် ဗာရာဏသီပြည်အနီး ယက်ကန်းသည်ရွာကြီးဝယ် ယက်ကန်းသည် ဦးစီးမှူးဖြစ်လာသည်။ ဟိမဝန္တာ၌ ဆောင်း နွေ ၈-လနေပြီး၍ မိုး ၄-လ ဇနပုဒ်၌ နေလေ့ရှိသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတထောင်တို့သည် ဗာရာဏသီမြို့အနီး ကောင်းကင်မှဆင်းကာ ကျောင်းဆောက်ရန် လက်မှုကို မင်းကြီးထံ အရှင်မြတ် ၈-ဆူအား အတောင်းလွှတ်သည်။</p> <h3>သဒ္ဓါရှင်အမျိုးသမီးကြောင့် အရှင်များ အကျိုးပြီးသည်</h3> <p>ဗာရာဏသီမင်းကြီးသည် လယ်ထွန်မင်္ဂလာပွဲရှိနေ၍ ယနေ့မှ နောက် ၃-ရက်မြောက်နေ့မှ ဆောက်ပါရစေဟု လျှောက်ထားသည်၊ ဆွမ်းကိစ္စမပင့်ဖိတ်သဖြင့် အရှင်မြတ်များ နန်းတော်မှ ပြန်ကြွရာ ဗာရာဏသီသို့လာသော ယက်ကန်းသည် ဦးစီးမှူး၏ ဇနီးနှင့်တွေ့၍ မေးလျှောက်ချက်အရ အရှင်မြတ်များက အကြောင်းစုံ မိန့်ကြားသည်။ သဒ္ဓါပညာ လိမ္မာစုံသည့် အမျိုးသမီးသည် အရှင်မြတ် ၈-ပါးအား နက်ဖြန်အတွက် ဆွမ်းစားပင့်ရာ “ငါတို့ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတထောင်ရှိသည်” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် “အားလုံးကိုပင် အိမ်ပေါင်း ၁၀၀၀-အတွက် တပါးစီသာဖြစ်၍ ပင့်ပါသည်၊ ကျောင်းဆောက်၍လည်း လှူပါမည်” ဟု ပြတ်သားစွာ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဦးစီးမှူးဇနီး အမျိုးသမီးသည် ရွာတွင်းဝင်ကာ အရှင်မြတ် ၁၀၀၀-အတွက် နေရာထိုင်ခင်း ယာဂု ဆွမ်း စီစဉ်နှိုးဆော်သည်၊ ရွာလယ် မဏ္ဍပ်၌ အရှင်မြတ်များအား နောက်နေ့ ဆွမ်းကပ်ကြပြီး ဝါတွင်း ၃-လ သီတင်းသုံးရန် လျှောက်ထားရာ ခံဝန်ချက်ရသဖြင့် တအိမ်တယောက် တောသို့ဝင်၍ သစ် အဆောက်အဦယူကာ ကျောင်းဆောက်ကြရန် နှိုးဆော်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-171 </p><hr> <h3>ကောင်းမှုရှင်များ စုပေါင်းနေရာ တာဝတိံသာ</h3> <p>ရွက်သစ်မိုးကျောင်းပေါင်း တထောင်၌ တပါးစီ သီတင်းသုံးရာ ဆိုင်ရာကျောင်းဒကာက ဝါတွင်း ၃-လ ပြုစုရသည်၊ ဦးစီးမှူး၏ဇနီး အစီအစဉ်အရ တထောင်စီတန်သော ဝါကျွတ်သင်္ကန်း တစုံစီ လှူဒါန်းပြီး အနုမောဒနာပြုကာ အရှင်မြတ်များ ဖဲကြွကြသည်။ ယက်ကန်းသည်များအားလုံးလည်း အဖွဲ့လိုက် တာဝတိံသာ၌ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီပြည် သူကြွယ်ဇနီးမောင်နှံများဖြစ်ကာ ယက်ကန်းသည် ဦးစီးမှူးလင်မယားသည် အကြီးဆုံး သူကြွယ်လင်မယားဖြစ်လာသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားကျောင်းတော်သို့ သူကြွယ်သဌေးကတော်များ တရားနာသွားကြရာ ကျောင်းတိုက်ဝင်မိလျှင် မိုးကြီးရွာသွန်းလေသည်။ အခြားသူများမှာ ဆွမ်းခံသံဃာ ဆွေမျိုးသာမဏေ စသည်တို့နေရာ ကျောင်းပရိဝုဏ်တို့သို့ မိုးခိုဝင်သွားကြသော်လည်း သူကြွယ်တို့အဖွဲ့မှာ ဝင်ဖို့ရာ ရဟန်း သာမဏေများ အသိမရှိကြသဖြင့် မိုးပုံခံကြရသည်။</p> <h3>မဟာကပ္ပိန အနာဂတ် ကျောင်းဒကာများဖြစ်ကြ</h3> <p>သူကြွယ်ကြီးက “အမောင်တို့၊ ငါတို့ဖြစ်ပုံကြည့်ကြစမ်း၊ အမျိုးကောင်းသားမှန်လျှင် ဤမျှဖြင့်ပင် ရှက်သင့်လှပြီ” ဆိုရာ “ကျွန်ုပ်တို့ ဘယ်ကောင်းမှု ပြုကြမည်နည်း” ဟု ကျန်သူကြွယ်များက မေးလာသဖြင့် “ငါတို့မှာ ရင်းနှီးတဲ့နေရာ မရှိ၍သာ ဖြစ်သည်၊ စုပေါင်း၍ ကျောင်းတိုက်တခု ဆောက်ကြရမည်” ဟု အကြံပေး ပြောကြားသည်။</p> <p>အားလုံးသဘောတူချက်အရ သူကြွယ်ကြီးက တထောင်၊ ကျန်သူကြွယ်များက ၅၀၀-စီ၊ သူကြွယ်ကတော်များက ၂၅၀-စီ စုပေါင်း၍ ပြာသာဒ် ၁၀၀၀-ခြံရံသော ကဿပဘုရား သီတင်းသုံးရန် ကျောင်းတိုက်ကြီး တည်ဆောက်သည်၊ မလောက်ငသဖြင့် နောက်ထပ် ထက်ဝက်စီ ပြန်စုဆောက်ရ၏။ ကဿပဘုရား အမှူးရှိသော ရဟန္တာ ၂-သောင်းအား ၇-ရက်ကြာ ကျောင်းရေစက်ချပွဲကျင်းပ လှူဒါန်းသည်။</p> <p>အကြီးဆုံးသူကြွယ်ကတော်ကား “သာလွန်ထူးခြား ဘုရားကို ပူဇော်မည်” ကြံစည်ကာ လိပ်ဆူးရွှေ (အနောဇာ) ပန်းအဆင်း ဝါဝင်းသော တထောင်တန် သင်္ကန်းလျာနှင့် တကွ လိပ်ဆူးရွှေပန်းတောင်းကိုယူ၍ ကျောင်းအနုမောဒနာ ပြုသောအခါ ဘုရားရှင်အား ပန်းဖြင့်ပူဇော်ပြီး သင်္ကန်းလျာအစုံကို ခြေတော်ရင်း၌ချထားပြီး “ဘဝတိုင်း ဘဝတိုင်း တပည့်တော်မကိုယ်သည် ဤအနောဇာ (လိပ်ဆူးရွှေ) ပန်းလို ပါဝင်းပါစေ၊ အနောဇာ ဟူ၍သာ အမည်လည်း တည်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းလျှောက်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-172 </p><hr> <h3>ချဖူးသော ရေစက် ပန္နက်ဖူးသော သစ္စာ</h3> <p>ငါတို့ဘုရား မပွင့်မီ သူကြွယ်ကြီးကား ကုက္ကုဋဝတီမြို့ မဟာကပ္ပိနမင်း ဖြစ်လာ၍ သူကြွယ်ကြီးကတော်ကား သာဂလမြို့ မဒ္ဒမင်းသမီးဖြစ်ကာ မဟာကပ္ပိနမင်းကြီး မိဖုရားကြီး အနောဇာဒေဝီ ဖြစ်လာသည်။ ကြွင်းသော သူကြွယ်၊ သူကြွယ်ကတော်များလည်း အမတ်၊ အမတ်ကတော်များ ဖြစ်လာကြသည်။ ထိုသူအားလုံးပင် မဟာကပ္ပိနမင်းနှင့် အလားတူ ဆင်၊ မြင်း၊ ရထားများ စီးရ၍ စည်းစိမ်တူ သုံးဆောင်ကြရ၏။ ကောင်းမှုတူ ပြုကြမှု၏ အကျိုးများဖြစ်ကြသည်။</p> <p>မဟာကပ္ပိနမင်းကြီးမှာ ဗလ၊ ဗလဝါဟန၊ ပုပ္ဖ၊ ပုပ္ဖဝါဟန၊ သုပတ္တ ဟု မြင်းကျော် ၅-စီးရှိရာ သုပတ္တမြင်းကို ကိုယ်တော်တိုင်စီး၍ ကျန် ၄-စီးကို သတင်းစကားယူရန် မြင်းစီးသူရဲကောင်းများအား အပ်နှင်းထားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် မြင်းသည်ကျော်များအား မြို့တော်မှ ၂-ယူဇနာ၊ ၃-ယူဇနာ ဝေးသော အရပ်လေးမျက်နှာသို့ နံနက်စောစောထ၍ တံခါး ၄-ပေါက်မှ သတင်းယူသွားစေပြီး လျင်မြန်စွာ ပြန်လျှောက်ကြရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူလာ၍ သာဝတ္ထိမြို့ သီတင်းသုံးစဉ် သာဝတ္ထိမြို့မှ ကုန်သည်များ ထွက်ကုန်ယူ၍ ကုက္ကုဋဝတီမြို့ လာကြသည်၊ လက်ဆောင်ယူ၍ မင်းထံအဖူးမြော်လာကြရာ ဥယျာဉ်တော်သွားသည်ကြား၍ ဥယျာဉ်တော်လိုက်ကာ ရှိခိုး၍ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာဆက်သကြသည်။</p> <h3>သတင်းထူးပေးနိုင်၍ ၃-သိန်းဆုရသည်</h3> <p>မင်းကြီးမေးမြန်းသဖြင့် ယူဇနာ ၁၂၀-ဝေးသော သာဝတ္ထိမြို့မှ လာ၍ သာဝတ္ထိပြည် သာယာဝပြောကြောင်း၊ မင်းလည်း တရားသဖြင့် အုပ်စိုးကြောင်း လျှောက်ထားပြီးနောက် သတင်းထူး ရှိ မရှိ မေးမြန်းရာ ရှိပါကြောင်း၊ မသန့်ရှင်းသော ခံတွင်းဖြင့် မလျှောက်လိုကြောင်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>မင်းကြီးက ရွှေကရားဖြင့် ရေကိုပေးမှ ကုန်သည်များ ခံတွင်းဆေးကာ ဘုရားရှင်ရှိရာသို့ လက်အုပ်ချီလျက် “ဘုရားရတနာ လောက၌ ပွင့်နေပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ “ဘုရားသံ” ကြားကာမျှ၌ပင် မင်းကြီးတကိုယ်လုံး ဖရဏာပီတိ လွှမ်းခြုံမိလေသည်။ “ဘုရား ဟုတ်ကြရဲ့လား မောင်မင်းတို့” ဟု ထပ်မေးရာ ဟုတ်မှန်ပါကြောင်း ၃-ကြိမ် မေး ဖြေ ပြီး ၄-ကြိမ်မြောက်၌ကား “ဘုရားဟူသော စကားသည် အတိုင်းမသိ မြတ်သည်” ဟု ကြည်ညိုကာ အသပြာ တသိန်း ဆုပေးပြီးနောက် သတင်းထူးကို မေးပြန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-173 <hr> “တရားရတနာ ဖြစ်ပေါ်နေပါသည်” ဟု လည်း ၃-ကြိမ် မေး ဖြေပြီး တသိန်းဆုပေးကာ “သံဃာရတနာ ဖြစ်ပေါ်နေပါသည်” ဟု သတင်းစကားအတွက်လည်း တသိန်းဆုပေးပြီး အသပြာ ၃-သိန်း ဆုပေးကြောင်း ရွှေပြား၌ စာရေးကာ မိဖုရားကြီးထံ အတောင်းလွှတ်သည်၊ တိုင်းပြည်ကို မိဖုရားကြီးအား အပ်လိုက်ကြောင်းနှင့် ငါတို့ကား ဘုရားကိုရည်မှန်း၍ ရဟန်းပြုသွားကြောင်း လျှောက်ထားကြဟုလည်း မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ကုန်သည်များ သွားကြသော် မင်းကြီးက အမတ်များကို “ဘုရားရတနာ လောက၌ ပွင့်နေပြီဖြစ်ရာ ငါရဟန်းပြုတော့မည်၊ သင်တို့မည်သို့ ပြုမည်နည်း” ဟု မေးရာ အမတ်များကလည်း ရဟန်းပြုမည် ဝန်ခံကြသဖြင့် အိမ်ကိုပင်မပြန်တော့ဘဲ ရွှေ ငွေ ဥစ္စာကိုလည်း မစီစဉ်မပန်ကြားတော့ဘဲ မူလမြင်းများကိုစီးပြီး တောထွက်ကြသည်။</p> <h3>မဟာနာထက် စေတနာသာသော အနောဇာဒေဝီ</h3> <p>ကုန်သည်များသည် အနောဇာမိဖုရားကြီးထံ သွား၍ မင်းကြီးသဝဏ်လွှာ ငွေ ၃-သိန်းတောင်းခံလွှာကို တင်ပြရာ “မင်းကြီးပေးသော ဆု ဤမျှများအောင် မောင်မင်းများက အဘယ်ကျေးဇူး အထူးပြုပါသနည်း” ဟု မိဖုရားကြီးကမေးရာ “ချစ်မြတ်နိုးအပ်သော သတင်းထူးဆက်သသောကြောင့်” ဟု ကုန်သည်များက လျှောက်ကြသည်။</p> <p>“အစ်မတော်ဘုရားများကော ကြားနိုင်ကောင်းပါသလား” မေးရာ “ကြားနိုင်ကောင်းပါသည်၊ မသန့်ရှင်းသော ခံတွင်းဖြင့်ကား မလျှောက်တင်လိုပါ” ဟု လျှောက်သဖြင့် ရှေးနည်းတူ ရွှေကရားရေဖြင့် ခံတွင်းဆေးပြီးမှ ရတနာ ၃-ပါး သတင်းစကား တခုစီ လျှောက်တင်သည်။</p> <p>အနောဇာဒေဝီကား ရတနာ ၃-ပါးအတွက် ၃-သိန်းစီ ၉-သိန်း ပေးသဖြင့် ကုန်သည်များ အစုစု ၁၂-သိန်းရပြီး မဟာကပ္ပိနမင်းကြီး တောထွက် ရဟန်းပြုသွားပါကြောင်း အမေးအရ လျှောက်တင် ပြန်သွားကြသည်။</p> <h3>သူတပါးအန်ဖတ် ကိုယ့်ပါးစပ် မဟုတ်ချင်</h3> <p>အနောဇာဒေဝီသည် အမတ်ကတော်များကို ခေါ်ခိုင်းပြီး “သင်တို့အရှင်များ ဘယ်သွားကြသလဲ၊ သိကြရဲ့လား” မေးရာ “သိကြပါသည်။ မင်းကြီးနှင့်အတူ ဥယျာဉ်တော်ကစားသွားကြပါသည်” ဟု တင်ကြသဖြင့် အနောဇာဒေဝီက “မူလက ဥယယဉ်ပွဲ သွားကြသည်မှန်သည်၊ ထိုမှတဆင့် ရတနာသုံးပါး ပွင့်ထွန်းပေါ်ပေါက်လာကြောင်း ကြား၍ ယခု ဘုရားထံ ရဟန်းပြုသွားကြသည်၊ မောင်ဘုရားတို့ အန်ဖတ် (မင်းစည်းစိမ်) ကို အစ်မတော်လျှာဖျားမှာ မထားလို၊ အစ်မတော်တော့ ရဟန်းပြုတော့မည်” ဟု မိန့်ကြားရာ အမတ်ကတော်များကလည်း “အစ်မတော်ဘုရား ရဟန်းပြုလျှင် ညီမများလည်း ပြုကြပါမည်” ဟု လျှောက်ထားပြီး အားလုံး ရထားစီး တောထွက်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-174 </p><hr> <h3>ဂုဏ်တော်အစဉ်ဖြင့် မြစ်ပြင်ကူးသည်</h3> <p>မဟာကပ္ပိနမင်းနှင့် အမတ်များ အနက် ၁-ဂါဝုတ်၊ အကျယ် ၂-ဂါဝုတ် ရှိ၍ ရေပြည့်နေသော ဂင်္ဂါ (အပရစ္ဆာ) မြစ်သို့ရောက်ရာ “လှေဖောင်ရှာဆောင်ပေးမည့်သူလည်း မရှိ၊ လှေဖောင် ရှာနေစဉ်ပင် ငါတို့ကို ဇာတိတရားက အို နာ သေ သို့ ရောက်အောင် ဆောင်ပို့နေသည်။ ငါသည် ယုံမှားကင်းကာ ရတနာ ၃-ဖြာကို ရည်ညွှန်း၍ တောထွက်လာသူဖြစ်သည်၊ ဘုရားရှင်၏ဂုဏ်တော်ကား အောက် အဝီစိ၊ အထက် ဘဝဂ်တိုင် ပျံ့နှံ့သည်၊ ငါရည်ညွှန်းသောဆရာသည် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ စင်စစ် ဖြစ်ပါမူ ရေပြင်သည် ကျောက်ပြင်ပမာ ဤမြင်းတို့၏ ခွာအပြင် ရေမထင် (ရေမစို) ပါစေသတည်း” ဟု အဓိဋ္ဌာန်ကာ မြင်းများကို ပြေးစေသည်။</p> <h3>ဘုရားဂုဏ်မှာ ထိုသစ္စာ</h3> <p>ဘဝပြင်ကျယ်၊ ရေပင်လယ်ကို၊ အလွယ်ပင့်ထောက်၊ ကမ်းသို့ ရောက်အောင်၊ ကူးမြောက်ပေထ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကား၊ လောကဆုံးရာ၊ ခေမာနိဗ္ဗူ၊ ရောက်တော်မူလျက်၊ ပြိုင်သူဖက်ရှား၊ သိရန်များကို၊ မမှားပုံသေ၊ သိတော်မူပေပြီ။</p> <p>ဆိုအပ်မှန်စွာ၊ ဤသစ္စာကြောင့်၊ ရာဇာသမုတ်၊ အကျွန်ုပ်၏၊ အဟုတ်ကြိုးစား၊ ဘုရားထံသွားခြင်းသည်၊ မမှားပုံသေ၊ ပြည့်စုံပါစေ၊ ရွတ်ဆိုကူးရာ မြင်းခွာများ ရေမစိုပေ။</p> <p>ဒုတိယ အနက်အကျယ် ယူဇနာဝက်ရှိသော နီလဝါဟိနီမြစ်ကိုလည်း “ဘုရားတရားတော်ကား အစ အလယ် အဆုံး ၃-ပါးလုံးပင် ကောင်းခြင်းဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေသည်” စသည်ဖြင့် တရားဂုဏ် ဆင်ခြင်ကာ-</p> <h3>တရားဂုဏ်မှာ ဆိုသစ္စာ</h3> <p>အကြောင်း ၄-ပါး၊ မဂ်တရားကား၊ ထင်ရှားပုံသေ၊ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်နိုင်ပေ၏၊ နိဗ္ဗာန်သည်သာ၊ ချမ်းသာအစစ်၊ ဧကန်ဖြစ်သည်၊ ဆိုလစ်မှန်စွာ၊ ဤသစ္စာကြောင့်၊ ရာဇာသမုတ် (လ) ပြည့်စုံပါစေ၊ ရွတ်ဆိုကူးသော် ခွာရေမစို။ တတိယ အနက် အကျယ် တယူဇနာရှိသော စန္ဒဘာဂါမြစ်ကိုလည်း “မြတ်သံဃာသည် သိက္ခာ ၃-ရပ် အကျင့်မြတ်ကို မလပ်ပုံသေ ကျင့်ပါပေသည်” စသည်ဖြင့် သံဃဂုဏ် ဆင်ခြင်ကာ-<br> <br>စာမျက်နှာ-175 <hr> သံဃဂုဏ်မှာ ဆိုသစ္စာ<br> ပရမတ်မှန်စွာ၊ မြတ်သံဃာသည်၊ သံသရာဆင်းရဲ၊ ခရီးခဲကို၊ ပလွဲကမ်းရောက်၊ ကူးမြောက်ပြီးကာ၊ သတ္တဝါ၏၊ တုရာမရှိ၊ မြတ်ဘိဂုဏ်စု၊ ကောင်းမှုမျိုးစေ့၊ စိုက်ပျိုးလေရာ၊ လယ်ယာကောင်းအစစ်၊ ဧကန်ဖြစ်သည်၊ ဆိုလစ်မှန်စွာ၊ ဤသစ္စာကြောင့်၊ ရာဇာသမုတ်၊ (လ) ပြည့်စုံပါစေဟု ရွတ်ဆိုကူးရာ ကျောက်ဖျာပေါ်မှာလို မြင်းများ သွားနိုင်ကြသည်။</p> <h3>ယူဇနာ ၁၂၀-ခရီးကြွ ဗုဒ္ဓကြိုရသူများ</h3> <p>ထိုနေ့ မိုးသောက်ချိန် ကရုဏာသမာပတ်မှထ၍ လောကကို ကြည့်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည် “ယူဇနာ ၃၀၀-ရှိသော တိုင်းပြည်ကို စွန့်၍ အမတ်တထောင်ခြံရံကာ ငါဘုရားထံ ရဟန်းပြုဖို့ မဟာကပ္ပိနမင်း ယနေ့လာနေသည်” ကို မြင်၍ “ငါဘုရား သူတို့ကို ကြိုဆိုသင့်သည်” ဟု ဆင်ခြင်ကာ နံနက်ပိုင်း သံဃာနှင့် သာဝတ္ထိမြို့ ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်၊ အပြန်မှာမူ တပါးတည်း ကောင်းကင်မှ ကြွတော်မူလျက် စန္ဒဘာဂါမြစ်ကမ်း မဟာကပ္ပိနတို့ တက်လာမည့်ဆိပ် တည့်တည့်ရှိ ညောင်ပင်ရင်း၌ ရောင်ခြည်တော်လွှတ်ကာ ထိုင်တော်မူသည်။</p> <p>ထိုဆိပ်ကမ်းမှ တက်လာကြသော မဟာကပ္ပိနတို့အဖွဲ့သည် ဘုရားရောင်ခြည်တော်များ ရွေ့ရှားပြေးသွားသည်ကိုကြည့်ပြီး အသရေရှိသော လပြည့်ဝန်းပမာ ဘုရားရှင်မျက်နှာတော်ကို ဖူးရလျှင်ပင် “ငါတို့ ရည်စူးပြီး ရဟန်းပြုသော ဘုရားရှင်ဟူသည် ဤသူမြတ်အမှန်ပင်တည်း” ဟု အမြင်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ချက်ချကာ မြင်ရာနေရာမှစ၍ ကိုယ်ကိုညွှတ်ပြီး ရှိခိုးလာကြသည်။</p> <p>သင့်ရာ၌ ရှိခိုးထိုင်နေကြစဉ် ဘုရားရှင် တရားဟောတော်မူရာ ဒေသနာအဆုံး အားလုံး သောတာပန်တည်ကြ၊ ရှင်ရဟန်းအဖြစ် တောင်းခံကြ၊ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းများ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>ပညာရှင် အနောဇာ သစ္စာကို မင်းအားပြုရှာ</h3> <p>ရထားတထောင်နှင့် တောထွက်ကြသော အနောဇာဒေဝီနှင့် အမတ်ကတော်များလည်း ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းသို့ ရောက်လတ်သော် မင်းနှင့် အမတ်များကူးသွားသော လှေဖောင်များကို မမြင်သဖြင့် ပညာရှင်အမျိုးသမီးဖြစ်သည် အားလျော်စွာ “မောင်တော်ဘုရားသည် သစ္စာထားပြီး ကူးသွားသည်ဖြစ်မည်၊ ထိုဘုရားရှင်သည် သူတို့အတွက်သာ ပွင့်လာသည်မဟုတ်၊ ထိုဘုရားရှင်သည် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ စင်စစ်ဖြစ်ပါမူ ငါတို့ရထားများ ရေမနစ်ပါစေနှင့်” ဟု အဓိဋ္ဌာန်ကာ ရေပြင်ပေါ် ရထားများ ပြေးသွားစေသည်၊ ရထားတို့၏ အကွပ်အနားကိုမျှ ရေမစိုပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-176 <hr> ဒုတိယ တတိယ မြစ်များကိုလည်း သစ္စာပြု၍သာ ကူးပြီး ကမ်းတက်လတ်သော် ညောင်ပင်ရင်း၌ ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရတော့သည်၊ “လင်ယောင်္ကျားများကို မြင်ရလျှင် ဆန္ဒရာဂဖြစ်ကာ မဂ်ဖိုလ်အန္တရာယ်ဖြစ်ပြီး တရားမနာနိုင်မည်” ကို သိတော်မူရကား အချင်းချင်း မမြင်အောင် ဘုရားရှင် စီစဉ်တော်မူသည်။</p> <p>ဆိပ်ကမ်းမှတက်လာကြသော အနောဇာဒေဝီတို့အဖွဲ့ ဘုရားရှိခိုး ထိုင်နေကြစဉ် ဘုရားရှင်က တရားဟောတော်မူရာ အားလုံး သောတာပန်တည်ကြပြီး အချင်းချင်း ထိုအခါမှ မြင်ကြရသည်၊ “ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီမသည် လာစေသတည်း” ဟု ဘုရားရှင် ကြံစည်တော်မူလျှင်ပင် ထေရီမလာပြီး အမျိုးသမီးအားလုံးကို ရဟန်းပြုပေးကာ ဘိက္ခုနီမကျောင်း သွားကြသည်၊ ရဟန်းတထောင်ကိုခေါ်၍ ဇေတဝန်သို့ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ဘုရားရှင်ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>မင်းစည်းစိမ်ထက်သာသော ရဟန်းမြတ်ချမ်းသာ</h3> <p>မဟာကပ္ပိနထေရ်သည် တရားအားထုတ်၍ ရဟန္တာဖြစ်သောအခါ မိမိကိစ္စ ပြီးကြောင်း သိရကား ကြောင့်ကြမဲ့ ဖလသမာပတ်များ ဝင်စားပြီး “အဟော သုခံ” ဟုသာ နေရာမရွေး ဥဒါန်းကျူးနေသည်၊ “မင်းစည်းစိမ်ကို သတိရဥဒါန်းကျူးသည်” ဟု ရဟန်းတော်များထင်ပြီး ဘုရားလျှောက်ထားကြရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သားသည် မဂ်ဖိုလ်ချမ်းသာ အာရုံပြု၍ ဥဒါန်းကျူးသည်” ဟု မိန့်ကြားလျက် ဓမ္မပဒ၌—</p> <p>“ရဟန်းတို့၊ လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါးကို သောက်သုံးရသူသည် ကြည်လင်သောစိတ်ဖြင့် ကိုယ်စိတ် ၂-ဖြာ ချမ်းသာစွာအိပ်ရ၏၊ ပညာရှိသည် အရိယာများဟောကြားအပ်သော ဗောဓိပက္ခိယတရား ၃၇-ပါး၌ အခါခပ်သိမ်း မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်သည်”...<br> ဟူသော တရားကို ဟောတော်မူရာ သောတာပန်စသည် များစွာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>တနေ့သောအခါ ဘုရားရှင်က အရှင်မဟာကပ္ပိန၏အနီးနေ ရဟန်း (အမတ်ဟောင်း) တထောင်ကိုခေါ်၍ “သင်တို့ကို ဆရာက တရားဟောရဲ့လား” ဟု မေးတော်မူရာ “မဟောပါဘုရား၊ ကြောင့်ကြမဲ့ မျက်မှောက်ချမ်းသာစွာ နေထိုင်ကြောင်း၊ သမာပတ်အလုပ်ကိုသာ မပြတ်အားထုတ်နေပါသည်၊ မည်သူ့အားမျှ ဩဝါဒကိုပင် မပေးပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားကြသည်။</p> <p>အရှင်မဟာကပ္ပိနအား ဘုရားရှင်ခေါ်မေးတော်မူရာ မှန်ပါကြောင်း လျှောက်သဖြင့် “ယနေ့မှစ၍ တရားဟော” ဟု မိန့်တော်မူချက်ကို ထိပ်ထက်တင်၍ ဟောကြားသည်တွင် တရားတပွဲတည်း၌ပင် ရဟန်းအားလုံး အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ကြသည်၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့်ပင် ဧတဒဂ် အရာ ထားတော်မူရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-177 <hr> ၁၄။ တေဇောဓာတ် ဝင်စားရာ၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာကြသူတို့တွင် သာဂတသည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>တေဇောဓာတ်ကို ဝင်စားခြင်းဖြင့် သရက်ပင်ဆိပ်နဂါးကို ဆုံးမနိုင်ခြင်းကြောင့် တေဇောဓာတု ကုသလ ဧတဒဂ်ရသော အရှင်သာဂတကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သာဂတပုဏ္ဏားဖြစ်ကာ ရဟန်းပြုသဖြင့် သမာပတ် ၈-ပါးလုံး နိုင်နင်းသည်။</p> <h3>နွားကျောင်းသား ဆိတ်ကျောင်းသားများ စေတနာ</h3> <p>စေတိယတိုင်း ခရီးစဉ်အရ ဘုရားရှင်သည် ရွာစည်းရိုးကောင်းသော ဘဒ္ဒဝတိကရွာ ကြွတော်မူရာ နွားကျောင်းသား စသူတို့က “သရက်ပင်ဆိပ်ရသေ့၏ ကျောင်း၌ တန်ခိုးရှိသော နဂါးကြမ်းကြီးရှိနေ၍ သရက်ပင်ဆိပ်က ဘုရားရှင် မကြွဖို့” လျှောက်ကြသည်၊ ဘုရားရှင်ကား ဆိတ်ဆိတ်သာ နေတော်မူ၏။</p> <p>ယင်းနဂါးကား သရက်ပင်ဆိပ် ကုတို့သမားဘဝတွင် ခရီးသွားများနှင့် အဆင်မပြေ သဖြင့် ရိုက်အသတ်ခံရသည်၊ စိတ်နာနာနှင့် ဆုတောင်းခဲ့၍ သရက်ပင်ဆိပ်၌ပင် တန်ခိုးကြီးသောနဂါးဖြစ်လာပြီး ရန်စိတ်ထားကာ တန်ခိုးဖြင့် မိုးမရွာသင့်ချိန်ရွာ၊ ရွာသင့်ချိန်မရွာသဖြင့် ကောက်ပဲသီးနှံများ ပျက်စီးရသည်၊ စေတိယတိုင်းသား လူများက အန္တရာယ်ကင်းအောင် နဂါးမင်းကို နှစ်စဉ်ပူဇော်ကြ နတ်ကွန်းလည်း ဆောက်ပေးကြရသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သရက်ပင်ဆိပ်ဖြင့်ပင် ကမ်းသို့တက်ပြီး “ထိုအရပ်မှာပင် ညသီတင်းသုံးမည်” ဟု ကြံကာ သံဃာနှင့်အတူ ဘဒ္ဒဝတိကရွာ ရောက်တော်မူသည်။ အရှင်သာဂတကား သရက်ပင်ဆိပ် ရသေ့ကျောင်းသွားပြီး နဂါးမင်းနေရာ မီးတင်းကုပ်သို့ဝင်၍ ဖျာခင်းထိုင်နေသည်။</p> <h3>အရှင်သာဂတနှင့် နဂါးတန်ခိုးပြိုင်ခြင်း</h3> <p>အရှင်သာဂတကိုမြင်၍ နဂါးမင်းအခိုးလွှတ်ရာ အရှင်မြတ်ကလည်း ဣဒ္ဓိဝိဓတန်ခိုးဖြင့် အခိုးပြန်လွှတ်သည်၊ စိတ်ဆိုးသောနဂါးသည် မီးလျှံတဖွားဖွားလွှတ်ရာ အရှင်မြတ်သည် တေဇောကသိုဏ်း ဝင်စားပြီး နဂါးထက်တိုး၍ မီးလျှံများ ပြန်လွှတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-178 <hr> တန်ခိုးအစွမ်း ကုန်ခန်းသောနဂါးသည် “ဤရဟန်း တန်ခိုးကြီးပေစွ” ဟု အရှုံးပေးကာ အရှင်မြတ်ခြေရင်း ဝပ်စင်းပြီး သရဏဂုံ ယူတော့သည်။ “ငါ့ထံယူဖွယ် မလို၊ ဘုရားရှင်ထံယူပါ” ဟု အရှင်သာဂတ မိန့်ရာ ဝန်ခံပြီး သရဏဂုံ၌တည်ရာ မည်သူ့ကိုမျှ မညှဉ်းဆဲတော့ဘဲ မိုးကိုလည်း အချိန်မှန်ရွာစေ၍ ကောက်ပဲများ ပြည့်စုံကြသည်။</p> <h3>သေရက်သောက်ရန် စီစဉ်သော ကောသမ္ဗီများ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ဘဒ္ဒဝတိကရွာ၌ ဆုံးမသင့်သူများ ကုန်လတ်သော် ကောသမ္ဘီသို့ ဆက်ကြွသည်။ နဂါးမင်းကို အရှင်သာဂတ အောင်နိုင်ကြောင်း ကောသမ္ဘီဒကာများ ကြိုတင်ကြားသိထားရာ ဘုရားရှင်အား ကြိုဆိုပြီး အရှင်သာဂတထံ ချဉ်းကပ်ကာ “ရခဲ၍ နှစ်သက်ဖွယ်ပစ္စည်းများ လှူလိုကြောင်း” လျှောက်ကြသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဆဗ္ဗဂ္ဂီကိုယ်တော်များက ကြားဝင်ပြီး “ခိုခြေအဆင်းရှိ၍ ကြည်လင်သော သေအရက်သည် ရခဲ၍ နှစ်သက်ဖွယ်လည်း ဖြစ်သည်” ဟု ဒကာများအား မိန့်ကြားကြသည်။</p> <h3>အကြံကြီးသော ဆဗ္ဗဂ္ဂီများ</h3> <p>ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းများကား သာဝတ္ထိမြို့သားဖြစ်၍ ခေါင်းဆောင် ၆-ဦးရှိသည်၊ လုပ်ကိုင်စားလို၍ ရဟန်းပြုကြရန် တိုင်ပင်ပြီး ကိစ္စကြီးငယ်ဖြစ်လာလျှင်လည်း အားရှိရန် အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါးထံ တပည့်ခံ ရဟန်းပြု၏။ ၅-ဝါစီရကြသော် မာတိကာနိုင်နင်းအောင် လေ့လာပြီး ၂-ပါးတတွဲစီ ၃-နေရာခွဲ၍ တပည့် ၅၀၀-စီလည်း မွေးမြူကာ ဦးစီးနေကြသည်။</p> <p>ပဏ္ဍုက၊ လောဟိတက ခေါင်းဆောင် ၂-ပါးကား အိမ်ခြေ ၅-သန်း ၇-သိန်းရှိသော သာဝတ္ထိမြို့၌နေ၍ မေတ္တိယ၊ ဘူမဇက ၂-ပါးမှာ လူဦးရေ ၁၈-ကုဋေရှိသော ရာဇဂြိုဟ်မြို့၌နေသည်။ အဿဇိ၊ ပုနဗ္ဗသုကတို့ ၂-ပါးကမူ မိုး ဆောင်း ၂ ရာသီ မိုးရွာသဖြင့် တနှစ် ၃-သီးသီး၍ ဖွံ့ဖြိုးလှသော ကိဋာဂိရိဇနပုဒ်၌ နေထိုင်ကြသည်။</p> <h3>ဒကာ ဒကာမများအောင် စီစဉ်ကြပုံ</h3> <p>၃-ဖွဲ့လုံးပင် နေရာကောင်းများ၌ ကျောင်းတိုက်ဆောက်ပြီး ပန်းပင်များ စိုက်ကာ ဒကာ ဒကာမများအား ပေးကမ်းဆွဲဆောင်ကြသည်။ ပထမ ၂-ပါးသာ သီလဝန္တဖြစ်၍ ဘုရားရှင်နှင့်အတူ ခရီးကြွစဉ်ကာလ သိက္ခာပုဒ် မပညတ်ရသေး၍ သေအရက်ကို စီစဉ်ခိုင်းသည်၊ ပညတ်ပြီး သိက္ခာပုဒ်ကိုကား မကျူးလွန်ကြပေ၊ ကျန် ၂-ဖွဲ့မှာ အလဇ္ဇီတို့သာ ဖြစ်ကြ၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-179 <hr> ကောသမ္ဘီဒကာများသည် ဆွမ်းခံကြွလာသော အရှင်သာဂတအား သေအရက်ကို ကပ်ရာ (သိက္ခာပုဒ် မရှိသေး၍ အပြစ်ရှိသည်ဟု မယူဆဘဲ) အနည်းငယ်စီ အိမ်တိုင်းမှာ ဘုဉ်းပေးရသည်၊ အနည်းငယ်သွားမိလျှင်ပင် ဆွဲမည့်သူ မရှိသဖြင့် သတိလွှတ်ကာ အမှိုက်ပုံ၌ လဲကျလေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သံဃာများနှင့် မြို့မှထွက်လတ်သော် လဲကျနေသော အရှင်သာဂတကို မြင်၍ သံဃာများကို ခေါ်ခဲ့စေသည်၊ ကျောင်းအရာမ်ရောက်သော် ဘုရားရှင်ဘက် ဦးခေါင်းထား၍ သံဃာများက သိပ်ကြရာ အရှင်သာဂတသည် သတိမရဘဲ ဘုရားရှင်ဘက် ခြေထိုး၍ အိပ်တော့သည်။</p> <h3>သုရာမေရယသိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူခြင်း</h3> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က မေးသဖြင့် “ရှေးက အရှင်သာဂတသည် ဘုရားရှင်ကို ရိုသေလှသော်လည်း ယခု မရိုသေတော့ပါ၊ ရှေးက သရက်ပင်ဆိပ် နဂါးကို နိုင်ခဲ့သော်လည်း ယခု မနိုင်တော့ပါ၊ မူးယစ်သောကြောင့် သညာကင်း၍ မိန်းမောတွေဝေစေနိုင်သော သေအရက်ကို မသောက်သင့်ပါ” ဟု သံဃာများက လျှောက်ထားကြရာ ဘုရားရှင်သည် ဆက်လက်ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “သေအရက်သောက်လျှင် ပါစိတ်အာပတ် သင့်စေ” ဟု သိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>အရှင်သာဂတသည် နောက်နေ့ သတိရပြီး မိမိပြုမှားမိသမျှ ကြားရလျှင် အပြစ်ကို ဝန်ခံလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်ကို ကန်တော့ကာ သံဝေဂဖြစ်လျက် ဝိပဿနာပွား ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>၁၅။ ဘုရားရှင်၏ ဓမ္မဒေသနာဉာဏ် ပဋိဘာန်အသစ်အသစ်ကို ဖြစ်စေသူတို့တွင် ရာဓသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>ပဋိဘာနေယျက ဧတဒဂ်အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>အရှင်ရာဓ၏ အသိဉာဏ်ဖြစ်ပုံ၊ ယုံကြည်မှုသဒ္ဓါတရား၊ ဤ ၂-ပါးကို အကြောင်းပြုပြီး ဘုရားရှင်အဖို့ ဓမ္မဒေသနာအသစ်များ ဉာဏ်တော်မှာ ထင်လာရသည်၊ ထို့ကြောင့် ပဋိဘာနေယျက ဧတဒဂ်ရသည်၊ အရှင်ရာဓ အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်ပြီး ယင်း ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါး အားကျကာ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ရာဓပုဏ္ဏားဖြစ်လာပြီး အိုလာသောအခါ သားသမီးဇနီးဖြစ်သူများ၏ မြတ်နိုးယုယမှု ကင်းရကား “ရဟန်းပြုပြီး အချိန်ကုန်စေတော့မည်” ဟု ကြံကာ ကျောင်းသွား၍ မထေရ်များကို တောင်းပန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-180 </p><hr> <h3>ပုဏ္ဏားအို ကျောင်းကြို ကျောင်းကြား</h3> <p>“အိုအိုမင်းမင်း ယိုယွင်းလှပြီ” ဟု ကြံကာ မည်သူကမျှ ရဟန်းပြုပေးရန် ဆန္ဒမရှိကြပေ၊ တနေ့သ၌ ရာဓပုဏ္ဏား ဘုရားထံ ရောက်သွားရာ ရာဓ၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှုကို ဘုရားရှင် မြင်တော်မူသဖြင့် “သားမယားများက သင့်ကိုပြုစုကြလား” ဟု စကားအဖြစ် မေးတော်မူရာ “ဘယ်မှာ ပြုစုပါ့မလဲ၊ အို၍ ပယ်ထားကြပါပြီ” ဟု လျှောက်သဖြင့် “ထိုသို့ဖြစ်လျှင် သင်ရဟန်း ပြုသင့်သည် မဟုတ်လော” ဟု ဘုရားရှင်က ပြန်မိန့်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ပုဏ္ဏားကြီးက “တပည့်တော်ကို မည်သူက ရှင်ရဟန်း ပြုပေးပါ့မလဲ၊ အိုနေ၍ မည်သူကမျှ ရှင်ပြုပေးရန် ဆန္ဒမရှိကြပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က သံဃာများအား ပုဏ္ဏားကြီး၏ အသားအရေ ကြုံလှီနေခြင်း၏ အကြောင်းကို မေးတော်မူသဖြင့် “ရှင်ရဟန်းပြုပေးမည့်သူ မရှိ၍ပါ” ဟု သံဃာများက လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ကျေးဇူးသိတတ် အရှင်မြတ် သာရိပုတ္တရာ</h3> <p>ဘုရားရှင်က သံဃာများအား ပုဏ္ဏားကြီး ကျေးဇူးအမှတ်ရသူ ရှိ မရှိ မေးတော်မူရာ ရှင်သာရိပုတ္တရာက “တပည့်တော် ရာဇဂြိုဟ် ဆွမ်းခံစဉ် ပုဏ္ဏားကြီးက ဆွမ်းတယောက်ချို လှူဖူးသော ကျေးဇူးကို အမှတ်ရပါသည်” ဟု လျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင် သာဓုခေါ်တော်မူပြီး “သူတော်ကောင်းများ သူ့ကျေးဇူးကို ကျေးဇူးဆပ်ဖို့ သိတတ်ကြသည်၊ သာရိပုတ္တရာ၊ သင်ပင် ပုဏ္ဏားကြီးကို ရှင်ရဟန်း ပြုပေးလိုက်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ထိုအခါ ရှင်သာရိပုတ္တရာက ဘုရားရှင်အား “ဘယ်ပုံရှင်ပြု ရဟန်းခံပေးရပါမည်နည်း” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က... “ငါဘုရား ခွင့်ပြုခဲ့သော သရဏဂုံ ၃-ပါးဖြင့် ပဉ္စင်းခံပေးခြင်းကို ယနေ့မှစ၍ ပယ်ဖျက်အပ်ပြီ၊ ဉတ္တိစတုတ္ထကံဖြင့် ပဉ္စင်းခံပေးရန် ငါဘုရား ခွင့်ပြု၏” စသည်ဖြင့် ယင်းကမ္မဝါစာကို ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <h3>ရဟန်းတော်များ ရှင်ပြုခွင့် ရဟန်းခံခွင့် ရပုံ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခု၊ ကဆုန်လပြည့် ဘုရားဖြစ်ကာ မိဂဒါဝုန်၌ ဝါဆိုပြီး သီတင်းကျွတ်လျှင် ရဟန္တာ ၆-ကျိပ်အား သာသနာပြု စေလွှတ်တော်မူသည်၊ ထိုမထေရ်များ ခေါ်လာသော ရှင်ရဟန်းလောင်းများကို ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ရှေ့ပိုင်း၌ သရဏဂုံဖြင့် ရှင်ရဟန်းပြုပေးသော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် (ပင်ပန်းမှုကင်းရန်) ဘုရားရှင်ထံ ခေါ်မလာရတော့ဘဲ ရဟန်းများ ကိုယ်တိုင်ပင် ထိုထိုအရပ်တို့၌ ရှင်ရဟန်းပြုပေးဖို့ ခွင့်ပြုတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-181 <hr> ဘုရားရှင် ပြာသိုလပြည့်နေ့ ရာဇဂြိုဟ်ရောက်ပြီး တပို့တွဲလဆန်း ၁-ရက်တွင် အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူ ရဟန်းပြုသည်၊ ၇-ရက်အကြာ အရှင်မောဂ္ဂလာန် ရဟန္တာဖြစ်၍ ၁၅-ရက်အကြာ တပို့တွဲလပြည့်နေ့ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ရဟန္တာဖြစ်သည်။ တပေါင်းလပြည့်နေ့မှစ၍ ရာဇဂြိုဟ်မှ တနေ့ ၁-ယူဇနာ ၂-လတိတိ ကြွမှ ကပိလဝတ်သို့ ၁၀၄-ခု၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့ ရောက်ရာ တပို့တွဲလပြည့်နေ့နှင့် တပေါင်းလပြည့်အကြား ရာဓပုဏ္ဏား သာသနာတော်သို့ ရောက်သည်။</p> <p>သရဏဂုံ ၃-ပါးဖြင့် ရှင်ရဟန်းပြုပေးဖို့ မိဂဒါဝုန်မှာ ဘုရားရှင် ခွင့်ပြုထားသည်ကို အရှင်သာရိပုတ္တရာ သိသော်လည်း ရာဓ သာသနာဝင်ချိန်မှာ ရာဇဂြိုဟ်၌ သံဃာ ၂-သောင်းကျော်ရှိပြီဖြစ်၍ လွယ်လွယ် ရဟန်းခံပေးသည်ကို ပယ်ဖျက်ပြီး ကမ္မဝါစာဖြင့် အလေးအမြတ်ပြု၍ ရဟန်းခံမှုကို ခွင့်ပြုလိုကြောင်း (ဘုရားအလိုတော်ကို သိသဖြင့်) ရာဓ၏ ရှင်ပြုရဟန်းခံကိစ္စကို အရှင်သာရိပုတ္တရာက တောင်းပန်လျှောက်ထားရသည်။</p> <h3>ရာဟုလာ သာသနာရောက်သောနေ့</h3> <p>ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်ရောက်ပြီး ၇-ရက်မြောက် (ကဆုန်လဆန်း ၇-ရက်) နေ့ ရာဟုလာကို ရှင်ပြုခိုင်း၍ ရှင်သာရိပုတ္တရာက ပြန်လျှောက်ရာ၌ကား (ယခင်က ရှင်ပြု ရဟန်းခံမှု ၂-ခုလုံးကို သရဏဂုံဖြင့်ပင် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။) အရှင်ရာဓ ရဟန်းခံကိစ္စ၌မူ သရဏဂုံဖျက်၍ ကမ္မဝါစာကို ခွင့်ပြုရာ ရှင်ပြုကိစ္စအတွက် သရဏဂုံ ဖျက် မပျက် မထင်ရှား၊ ကမ္မဝါစာဖြင့်ပင် ရှင်ပြုပေးရမည်လားဟု ယုံမှားမှုလည်း ဖြစ်ဖွယ်ရှိသောကြောင့် (သရဏဂုံဖြင့်သာ ရှင်ပြုပေးဖို့ ခွင့်ပြုရန် လိုနေသည်။) ဘုရားရှင်၏ ထိုအလိုတော်ကိုသိ၍ တိကျအောင် ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် အမိန့်အရ ရာဓပုဏ္ဏားကြီးကို မိမိကိုယ်တိုင် ဥပဇ္ဈာယ်ပြုကာ ရှင်ရဟန်းခံပေးပြီး “ဂရုတစိုက် ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် ခိုင်းအပ်သော ရာဓရဟန်းကို စောင့်ရှောက်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ ရွာငယ်တခုသို့ ခေါ်သွားသည်၊ ရဟန်းသစ်ဖြစ်၍ အရာရာမဆင်းရဲရအောင် မိမိအတွက် ဝါစဉ်အရ ရအပ်သော နေရာကျောင်းနှင့် ဆွမ်းကောင်းကို ပေးပြီး အရှင်သာရိပုတ္တရာ ကိုယ်တိုင်ကမူ ဆွမ်းခံဘုဉ်းပေးသည်။</p> <h3>ဥပဇ္ဈာယ်၏ ချီးမြှောက်မှုဖြင့် အရှင်ရာဓကိစ္စ ပြီးမြောက်သည်</h3> <p>ဥပဇ္ဈာယ်၏ ချီးမြှောက်မှုဖြင့် အရာရာချမ်းသာသော အရှင်ရာဓသည် ဥပဇ္ဈာယ်ထံ၌ ကမ္မဋ္ဌာန်းတရား အားထုတ်ရာ မကြာမီပင် ရဟန္တာဖြစ်လေသည်။ အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ရာဓထေရ်ကိုခေါ်၍ ဘုရားဖူးရောက်သွားသဖြင့် “တပည့် ပျော် မပျော်” ဘုရားရှင်က<br> <br>စာမျက်နှာ-182 <hr> သိလျက် မေးတော်မူရာ “သာသနာတော်မှာ ပျော်သောရဟန်းမည်သည် ရာဓရဟန်းလိုသာ ဖြစ်သင့်ပါသည်” ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သူ့ကျေးဇူးကို သိသလို ကျေးဇူးလည်း ဆပ်ပါပေ၏” ဟု သံဃာများ ပြောဆိုကြရာ “သာရိပုတ္တရာ၏ ယခုပြုသော အမှုမှာ အံ့သြစရာမဟုတ်၊ ရှေးကဆိုလျှင် အဟိတ်တိရစ္ဆာန်ပင် ဖြစ်ပါလျက် ကျေးဇူးသိ၍ ဆပ်ဖူးသည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး (ဒုကနိပါတ်လာ) အလီနစိတ္တဇာတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ရှင်သာရိပုတ္တရာအလောင်း ဆင်ပြောင်ကြီး</h3> <p>ရှေးက တောင်ခြေနေ လက်သမား ၅၀၀-တို့သည် တောအုပ်တွင်းဝင်၍ သစ်များ ဖြတ်တောက် ခုတ်ရွေကြပြီး ဖောင်ဖွဲ့ကာ မြစ်မှာ မျောလေ့ရှိကြသည်၊ ဆင်ပြောင်ကြီးတကောင်သည် နှာမောင်းဖြင့် သစ်ခက်ချိုးရာ အရှိန်လွန်ပြီး ငုတ်နင်းမိသည်၊ ငုတ်စူးသောဒဏ် ပြင်းထန်သဖြင့် မသွားနိုင်ဘဲ လဲနေရတော့သည်။</p> <p>ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ၂-ရက် ၃-ရက်အကြာ အနီးမှာ သွားလာသော လက်သမားများကိုမြင်၍ “လက်သမားများမှီ၍ အသက်ရှင်ရတော့အံ့” ဟု ကြံကာ နောက်မှလိုက်ရာ လက်သမားများ ကြောက်၍ ပြေးကြသည်။ ထိုအခါ ဆင်ကြီးရပ်၍ လက်သမားများ ရပ်ကြလျှင် ဆင်ကြီးက လိုက်ပြန်သည်။</p> <p>လက်သမားဆရာကြီးက “ဤဆင်သည် ငါတို့ရပ်လျှင် လိုက်သည်၊ ငါတို့ပြေးလျှင် ရပ်၏၊ အကြောင်းထူးရှိရမည်” ဟု ကြံကာ လက်သမားအားလုံးပင် သစ်ပင်ပေါ်တက်၍ ဆင်ကြီးအလာကို စောင့်နေကြသည်၊ ဆင်ကြီးသည် လာပြီး ငုတ်စူးသောခြေကို လှည့်ပြကာ လှဲအိပ်သည်၊ “အခြားအကြောင်းကြောင့်မဟုတ်၊ မကျန်းမမာ၍သာ ဤဆင်ကြီးလိုက်လာသည်” ဟု သိသော လက်သမားများသည် ဆင်ကြီးထံသွား၍ စူးဝင်သောငုတ်ကို မြင်လတ်သော် ပဲကွပ်ထက်ထက်ဖြင့် ငြောင့်ဖျားကို ရှစ်၍ ကြိုးချည်ပြီး ဆွဲနုတ်ကြသည်၊ ထို့နောက် အနာဝကို ညှစ်၍ ပြည်ထုတ်ပြီး ဖန်ရေဆေးကာ တတ်သမျှ မှတ်သမျှ ဆေးလိမ်းပေးကြလျက် လျင်မြန်စွာ ကောင်းသွားအောင် ကုသကြသည်။</p> <h3>ဆင်ဖြူတော်ကို လက်သမားအားပေး၍ ကျေးဇူးဆပ်</h3> <p>နာလံထပြီးနောက် ဆင်ပြောင်ကြီးသည် “ငါ့အပေါ် ကျေးဇူးများကြ၊ ငါ့အသက်ကို ပေးကြသော ဤလက်သမားတို့အတွက် ငါသည် ကျေးဇူးသိသူ ဆပ်သူ ဖြစ်သင့်သည်” ဟု ကြံကာ မိမိနေရာသို့ သွားပြီး ဂန္ဓာရမျိုး ဆင်ဖြူတော်သားငယ်ကို ခေါ်လာ၏၊ လက်သမားများ အလွန်နှစ်သက် ကျေနပ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-183 <hr> ဆင်ပြောင်ကြီးသည် “ငါဤနေရာ၌နေလျှင် ဘာ့ကြောင့် ဤဆင်ကြီး လာသည်၊ ငါလာခြင်းအကြောင်း လက်သမားများ သိကြမည်မဟုတ်” ဟု ကြံစည်၍ မိမိရပ်တည်ရာမှ ထွက်သွားသည်၊ ဆင်သားငယ်လည်း ကောက်ကောက်ပါအောင် လိုက်သွား၏။ ဆင်ပြောင်ကြီးက ပြန်ဖို့ အသံပေးမှ ဆင်သားငယ်သည် လက်သမားများထံ ပြန်သွားသည်။</p> <p>လက်သမားများသည် “ဤဆင်သားငယ်ကို ငါတို့အားပေးဖို့ ဤဆင်ကြီး ခေါ်လာသည်ဖြစ်ရမည်” ဟု အကဲသိကာ “ငါတို့ထံမှာ သင်လုပ်ဖို့ကိစ္စ ဘာမျှမရှိ၊ အဖထံသာ သွားပါ” ဟု ပြန်လွှတ်ကြ၏၊ ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ၃-ကြိမ်တိုင်တိုင် မိမိထံ ပြန်လာသော ဆင်သားငယ်ကို လက်သမားများထံသာ ပြန်ပို့သည်၊ ထိုအခါမှစ၍ လက်သမားများ ကျွေးမွေးကြ၊ ထမင်းတအုပ်စီ ပေးကြသဖြင့် ဆင်သားငယ်အဖို့ လိုသမျှ ပြည့်စုံသည်။</p> <p>ဆင်သားငယ်သည် လက်သမားများ တောတွင်း ခုတ်ရွေထားသော သစ်များကို လွင်ပြင်၌ စုပုံထားခြင်းစသော ကျေးဇူးများ ပြုပေးသည်၊ လက်သမားများ၏ သားငယ်များနှင့်လည်း ရေ၌လည်းကောင်း၊ ကုန်း၌လည်းကောင်း အတူကစားသည်။</p> <h3>အာဇာနည်ဆင်များ ဓမ္မတာ ရိုးရိုးဆင်နှင့် ကွာပုံ</h3> <p>အာဇာနည် ဆင်၊ မြင်း၊ ယောက်ျားတို့သည် ရေ၌ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်များ စွန့်လေ့မရှိပေ၊ သို့သော်လည်း ဆင်ဖြူတော်ကလေး အပြင်၌ စွန့်ထားသော ကျင်ကြီးခြောက်တခုသည် သည်းထန်စွာရွာသော မိုးရေဖြင့် မြစ်တွင်းရောက်၍ မျောပါလာရာ ဗာရာဏသီ မြစ်ဆိပ်ချုံတခု၌ ငြိတွယ်နေသည်။</p> <p>ဗာရာဏသီမင်းကြီး၏ ဆင် ၅၀၀-မြစ်ဆိပ်သို့ ရေချိုးလာရာ အာဇာနည်ဆင်ကလေး၏ ကျင်ကြီးနံ့ရသဖြင့် အားလုံး မြစ်အတွင်း မဆင်းဘဲ အမြီးထောင်၍ ပြေးမည့်ဟန် ပြုကြသည်။ ဆင်ထိန်းများက ဆင်ဆရာများထံ တင်ပြ၍ စိစစ်ကြရာ ချုံ၌ရှိနေသော ဆင်ဖြူတော်ကျင်ကြီးကို တွေ့ရ၍ ယင်းကိုယူကာ အိုး၌ရေဖျော်ပြီး ဆင် ၅၀၀-ကိုယ်ပေါ် လောင်းပေးကြမှ ဆင်များ ရေချိုးကြသည်၊ ဆင်ဖြူတော် ကျင်ကြီးနံ့ကား မွှေးကြိုင်နေသည်။</p> <p>ထိုအကြောင်းကို မင်းကြီးသိ၍ ဆင်ဖမ်းလှေများဖြင့် မြစ်ညာသို့ ဆန်တက်ရာ ရေကစားနေသော ဆင်ဖြူတော်ကို မြစ်ဆိပ်၌ တွေ့ရသည်၊ စည်သံကြား၍ ဆင်ဖြူတော်ကလေးသည် လက်သမားများထံ ပြေးသွား၍ လိုက်ကြပြီး “သစ်ကိစ္စအတွက် ငါတို့လာသည်မဟုတ်၊ ဆင်ဖြူတော်လို၍ လာကြောင်း” မင်းကြီးက မိန့်ကြားသည်။</p> <p>လက်သမားများ ခွင့်ပြုချက်အရ ဆင်ဆရာများက ဖမ်းယူသော်လည်း ဆင်ဖြူတော်သည် မလိုက်လိုသဖြင့် ရပ်နေ၍ မင်းကြီးက “လက်သမားများအား ကျွေးမွေးခ<br> <br>စာမျက်နှာ-184 <hr> ပေးစေလိုကြောင်း” လျှောက်ထားလိုက်သည်၊ မင်းကြီးသည် ဆင်ဖြူတော်၏ ခြေ ၄-ဘက်၊ နှာမောင်း၊ အမြီး ၆-နေရာအနီး၌ အသပြာတသိန်းစီ ပုံထားလိုက်သည်။</p> <h3>ဆင်ဖြူတော်၏ ထူးခြားသော ဘုန်းသမ္ဘာ</h3> <p>မလိုက်သေးသဖြင့် လက်သမား ဇနီးမောင်နှံအားလုံးတို့အား ဝတ်စုံတစုံစီ၊ ကစားဖော် သူငယ်များအား အသုံးအဆောင် စုံလင်စွာပေးမှ ပြန်ကြည့်ပြန်ကြည့်နှင့် ဆင်ဖြူတော်သည် မင်းကြီးနောက် လိုက်ပါသွားသည်။ မြို့ရောက်သော် မင်းကြီးသည် မြို့နှင့် ဆင်တင်းကုပ်ကို တန်ဆာဆင်စေကာ မြို့ကို လက်ယာရစ်ပတ်ပြီးမှ ဆင်တင်းကုပ်သို့ သွင်းပြီး ဆင်ဖြူတော်အား ပြည်စည်းစိမ်တဝက်ပေးကာ အဆောင်အယောင် အခမ်းအနားဖြင့် ထူးခြားစွာ ချီးမြှောက်သည်။ ဆင်ဖြူတော်ရောက်ချိန်မှစ၍ ဗာရာဏသီမင်းကြီးအဖို့ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး လက်တော်ရောက်ပြီး ဖြစ်တော့သည်။</p> <p>ကာလကြာသော် မိဖုရားခေါင်ကြီး၌ ဘုရားလောင်း သန္ဓေယူ၍ ကိုယ်ဝန်ရင့်လာချိန် ဗာရာဏသီမင်း နတ်ရွာစံရာ နှလုံးကွဲ၍ သေပွဲဝင်မည်စိုးသဖြင့် ဆင်ဖြူတော်အား အသိမပေးကြပေ၊ ဗာရာဏသီမင်း နတ်ရွာစံကြောင်းကြား၍ ကောသလမင်းက ဗာရာဏသီမြို့အား စစ်တပ်ကြီးဖြင့် ဝန်းရံပိတ်ဆို့ထားရာ ဗာရာဏသီမြို့သားများက “၇-ရက်ကြာလျှင် မိဖုရားကြီးမှာ သားရတနာဖွားမည်ဟု ပုရောဟိတ် ပုဏ္ဏားဆရာများ ဟောထားပါသည်၊ အဟောအတိုင်း သားတော်ဖွားလျှင် စစ်တိုက်ပါမည်၊ ယခု ၇-ရက်မျှ ဆိုင်းပါ” ဟု သဝဏ်လွှာပို့ကြရာ ကောသလမင်းကြီးကလည်း သဘောတူ စောင့်ဆိုင်းသည်။</p> <h3>ဘုရားလောင်းမင်းသားအား ဆင်ဖြူတော် ကျေးဇူးပြုပုံ</h3> <p>၇-ရက်ကြာတွင် သားတော်ကို ဖွားမြင်ရာ ပြည်သူများအတွက် တက်ကြွသောစိတ်ကို ဖြစ်စေတတ်သော မင်းသားဖြစ်၍ အလီနစိတ္တဟု မှည်ခေါ်ကြပြီး ကောသလမင်းနှင့် စစ်ပြိုင်ကြသည်။ ဦးစီးဘုရင်မရှိ၍ စစ်တိုက်ရင်းပင် စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းနေကြကြောင်း အမတ်များက မိဖုရားကြီးအား သံတော်ဦးတင်ကြပြီး ၁-မင်းကြီး နတ်ရွာစံကြောင်း၊ ၂-သားတော် ဖွားမြင်ကြောင်း၊ ၃-ကောသလမင်း စစ်ခင်းလာနေကြောင်းကို ဆင်ဖြူတော် မသိသေး၍ အသိပေးသင့်ကြောင်း အထူးတင်ပြရာ မိဖုရားကြီးက သဘောတူညီသည်။</p> <p>မင်းသားငယ်ကို တန်ဆာဆင်၍ ဆင်တင်းကုပ်သို့ သွားကာ ဆင်ဖြူတော်ခြေရင်း၌ သိပ်ထားပြီး ဤမင်းသားကား ဗာရာဏသီမင်း၏ သားဖြစ်ကြောင်းနှင့်တကွ မင်းကြီးနတ်ရွာစံ၍ ကောသလမင်း စစ်ခင်းလာနေသဖြင့် ပြည်သူများ စိတ်ဓာတ်ကျနေကြောင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-185 <hr> ဤမင်းသားငယ်ကို အရှင်ဆင်မင်း သတ်လိုကသတ်၍ ဗာရာဏသီမင်းအဖြစ် ယူပေးလိုကလည်း ပေးပါမည့်အကြောင်း မိဖုရားကြီးက ပြောဆိုသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဆင်ဖြူတော်သည် ဘုရားလောင်းမင်းသားကို နှာမောင်းဖြင့် ပွေ့ယူ၍ ဦးကင်း၌ထားကာ ငိုကြွေးပြီး မိဖုရားကြီးလက်၌ ပြန်သိပ်ထားပြီးမှ “ကောသလမင်းကို အရှင်ဖမ်းမည်” ဟု ကြုံးဝါးလျက် ဆင်တင်းကုပ်မှ ထွက်လေသော် အမတ်များလည်း လိုက်ပါလျက် မြို့တံခါး ဖွင့်ပေးကြသည်။</p> <h3>အာဇာနည်တကောင်ကြောင့် ထောင်သောင်းဗိုလ်ခြေ ညက်ညက်ကျေ</h3> <p>ဆင်ဖြူတော်သည် မြို့မှထွက်ကာ ကြိုးကြာသံဟစ်လျက် ရန်သူစစ်တပ်ကို ဖောက်ထွင်းပြီး ကောသလမင်း၏ ဦးသျှောင်ကို ဆွဲဆောင်ဖမ်းယူ၍ ဘုရားလောင်းမင်းသား၏ ခြေရင်း၌ လဲကျစေသည်၊ ကောသလမင်းအား သတ်မည့် မိမိတပ်များကို ဟန့်တားကာ “အသင် ကောသလမင်းသည် ယနေ့မှစ၍ သတိထားပါ၊ မင်းသားငယ်ဟု မချေမငံ မပြုလင့်” ဟု ဆုံးမပြီး ပြန်လွှတ်သည်။</p> <p>ထိုအချိန်မှစ၍ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး မင်းစည်းစိမ်သည် ဘုရားလောင်းမင်းသား လက်ဝယ် ရောက်ပြီးဖြစ်သည်၊ ရန်ပြုခံရမှု မရှိတော့ပေ၊ ဘုရားလောင်းမင်းသား ၇-နှစ် ရှိသောအခါ မင်းအဘိသိက်သွန်း၍ အလီနစိတ္တမင်းအမည်ဖြင့် အုပ်ချုပ်ကာ အဆုံး၌ နတ်ပြည်လားသည်။</p> <p>ဤဇာတ်တော်၌ ဗာရာဏသီမိဖုရားကြီးသည် မယ်တော်မာယာ၊ ဗာရာဏသီမင်းကား ဘုရင်သုဒ္ဓေါဒန၊ ဖခင်ဆင်ပြောင်ကြီးသည် ရှင်သာရိပုတ္တရာ၊ ရန်သူကောသလမင်းသည် အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန် ဖြစ်လာ၍ အလီနစိတ္တမင်းသားသည် ယခုအခါ ငါဘုရားဖြစ်လာသည်ဟု ဇာတ်ပေါင်းပြတော်မူသည်။ ဤသို့လျှင် သာရိပုတ္တရာသည် ရှေးကပင် ကျေးဇူးကို သိတတ်ဆပ်တတ်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အပြစ်ပြ ဆုံးမလျှင် ရွှေအိုးပြသူဟု ယူဆရမည်</h3> <p>ဘုရားရှင်က အရှင်သာရိပုတ္တရာအား “သင့်တပည့် ရာဓရဟန်း ဆုံးမလွယ်ပါ၏လော” ဟု မေးတော်မူရာ “ဆုံးမလွယ်ပါသည်၊ အပြစ်ကိုပင်ပြောသော်လည်း အမျက်မထွက်ပါ” ဟု လျှောက်သဖြင့် “ဤသို့သော တပည့်မျိုး မည်မျှရလိုသနည်း” ဟု ထပ်ဆင့် မေးတော်မူရာတွင် “များစွာပင် ရလိုပါကြောင်း” လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ရဟန်းမှန်လျှင် ရာဓရဟန်းလို ဆုံးမလွယ်ကူသူ ဖြစ်သင့်သည်၊ အပြစ်ကိုပြ ဆုံးမသော်လည်း အမျက်မထွက်ရာ၊ ဆုံးမသောဆရာကို ရွှေအိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-186 <hr> ငွေအိုးကို ပြပေးသူကဲ့သို့ မှတ်ယူရမည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဓမ္မပဒ၌ “နိဓီနံ ဝ ပဝတ္တာရံ” ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၆။ ခေါင်းပါးသော သင်္ကန်းကို ဆောင်သူတို့တွင် မောဃရာဇသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သင်္ကန်း၊ ချည်၊ ဆိုးရည်အားဖြင့် ၃-ပါးစုံ ခေါင်းပါးညံ့ဖျင်းသည့် ပံ့သကူသင်္ကန်းကို ဝတ်ရုံသဖြင့် လူခစီဝရဓရ ဧတဒဂ်ရသော အရှင်မောဃရာဇကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ရဟန်းတပါးအား ကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။</p> <h3>ကဿပဘုရားလက်ထက် အရှင်မောဃရာဇ ရဟန်းပြုဖူးသည်</h3> <p>ကဿပဘုရားမပွင့်မီ ကဋ္ဌဝါဟနမြို့မင်း၏ အမတ်ကြီးဖြစ်လာသည်။ ထိုအချိန် ကဿပဘုရားရှင် ပွင့်လာကြောင်း ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီး ကြားသဖြင့် အရှင်မောဃရာဇ အလောင်း အမတ်ကြီးအား ဘုရားပင့်ရန် ယောက်ျား ၁၀၀၀-နှင့် စေလွှတ်သည်။ အမတ်ကြီးသည် ဘုရားထံရောက်၍ တရားနာကာ ရဟန်းပြုပြီး အနှစ် ၂-သောင်း ရဟန်းတရား အားထုတ်နေသည်။ ယောက်ျား တထောင်သာ ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးထံ ပြန်ကြသည်။</p> <p>ကဿပဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည်သား လက်သမားဆရာကြီးသည် တပည့်ကြီး ၁၆-ယောက်အပြင် ယင်းတပည့်ကြီးများ တဦးစီ၏ အနီးနေ တပည့် ၁၀၀၀-စီ စုစုပေါင်း ၁၆၀၁၆-ယောက် (ဆရာကြီးပါဆိုလျှင် ၁၆၀၁၇-ဦး) နှင့်အတူ ဗာရာဏသီပြည်ကိုမှီ၍ တောအတွင်း၌ လက်သမားပညာဖြင့် လုပ်ကိုင် စားသောက်ကြသည်။</p> <h3>လေယာဉ်ပျံလုပ်တတ်သဖြင့် လက်သမားက မင်းဖြစ်သွားသည်</h3> <p>ဆရာကြီးသည် “အရွယ်ကြီးလျှင် လက်သမားလုပ်စားဖို့ မလွယ်” ဟု ကြံကာ တပည့်များကို ရေသဖန်းသားစသော ပေါ့ပါးသောသစ်များ ရှာခိုင်းပြီး ဂဠုန်ရုပ်ပြုလျက် အတွင်း၌ ယန္တရားစက်ကပ်ကာ တပည့်များ အလုပ်လုပ်နေသော တောအတွင်း ဆင်းပြသည်၊ လက်သမားအလုပ်ကား ဆင်းရဲသည်၊ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး မင်းအဖြစ်ရနိုင်ရန် တပည့်များလည်း ဂဠုန်ရုပ်စက်ယာဉ်ပျံများ လုပ်ကြရမည်ခိုင်းသဖြင့် အားလုံး အောင်မြင်စွာ တည်ဆောက်နိုင်ကြသည်။</p> <p>“သိမ်းရမည့်တိုင်းပြည်ကို ဗာရာဏသီပြည်” ဟု တပည့်များက ဆန္ဒပြုကြရာ “ယင်းပြည်ကိုသိမ်းလျှင် လက်သမားမင်း၊ လက်သမားအမတ် အပြောခံကြရမည်၊ ဇမ္ဗူဒိပ်ကား ကျယ်ဝန်းသည်” ဟု ဆရာကြီးမိန့်ပြီး ဟိမဝန္တာသို့ ရွှေ့ရွှေ့ကာ စက်ယာဉ်ပျံများ သားမယားများ တင်ဆောင်ကာ ပျံသွားကြပြီး မြို့တမြို့သိမ်း၍ မင်းပြုကြသည်။ သစ်သားရုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-187 <hr> စက်ယာဉ်ပျံ၏ အရှင်ဖြစ်သောကြောင့် ကဋ္ဌဝါဟနမင်း၊ ကဋ္ဌဝါဟနမြို့၊ ကဋ္ဌဝါဟနပြည်ဟု တွင်သည်၊ မင်းကြီးနှင့် အိမ်ရှေ့မင်းသား တပည့်ကြီး အမတ် ၁၆-ဦးတို့သည် တရားနှင့်အညီ အုပ်ချုပ်ကြသဖြင့် တိုင်းပြည် သာယာဝပြောသည်။</p> <h3>ရှေးမင်းများ မဟာမိတ်ဖွဲ့ လက်ဆောင်ပေးကြပုံ</h3> <p>မဇ္ဈိမတိုက် ဗာရာဏသီပြည်မှ ကုန်သည်များ ရောက်လာရာ ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးသည် အကြောင်းစုံမေးမြန်းပြီး ဗာရာဏသီမင်းနှင့် မဟာမိတ်ဖြစ်ရန် စီစဉ်စေရာ အောင်မြင်ကြပြီး အဒိဋ္ဌသဟာယ = တဦးနှင့်တဦး မမြင်ရခင်ကပင် ချစ်ခင်သော မိတ်ဆွေများ ဖြစ်သွားကြသည်။ အထူးအဆန်းရှိက ကူးလူးဆက်ဆံဖို့ရာလည်း တပြည်နှင့်တပြည် ရွှေလမ်းငွေလမ်း ဖောက်ထားကြသည်။</p> <p>ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးမှာ ကမ္ဗလာထည်များရသဖြင့် ဆင်စွယ်ကြုတ် ၈-လုံး၌ ထည့်ကာ ချိပ်လုံးများဖြင့် ပိတ်သည်၊ ယင်းသေတ္တာကို နူးညံ့သော အဝတ်များပတ်၊ မင်းတံဆိပ်နှိပ်ပြီး ဗာရာဏသီမင်းထံ ဆက်သည်၊ “ရွှေမြို့တော်အလယ် အမတ်အများရှေ့၌ ဖွင့်လှစ်ကြည့်ရှုပါ” ဟု သဝဏ်လွှာလည်း ရေးပို့သည်။</p> <p>ဗာရာဏသီမင်းသည် လက်ဆောင်ကို ဖွင့်ကြည့်ရာ ချိပ်လုံး ၈-လုံး တွေ့ရလျှင် “ကလေးကစားစရာ ပို့သည်” ထင်ကာ မျက်နှာပျက်ပြီး ချိပ်လုံးကို ရာဇပလ္လင်၌ ထုရိုက်သည်၊ ချိပ်များကွာပြီး ဆင်စွယ်ကြုတ်ပွင့်ကာ ကမ္ဗလာထည်ကို တွေ့မှ ကြွင်းချိပ် ၇-လုံးကိုလည်း ထုခွဲ၍ အလျား ၁၆-တောင်၊ အနံ ၈-တောင်စီရှိသော ကမ္ဗလာနီများ ရရှိသည်။ ဖြန့်လိုက်သောအခါ မင်းရင်ပြင်တခုလုံး နေရောင်ဟပ်သလို ဖိတ်ဖိတ်တောက်သော အထည်များကို မြင်ရ၍ လူများ လက်ချောင်းခါ၊ ခေါင်းပေါင်းပစ်ကြသည်၊ ရာဖြတ်များပင် ကမ္ဗလာနီ တထည်တထည်ကို တန်ဖိုးမဖြတ်နိုင်ကြပေ။</p> <h3>အကောင်းဆုံးလက်ဆောင်မှာ ရတနာ ၃-ဖြာ</h3> <p>အဆွေတော် ကဋ္ဌဝါဟနမင်း လက်ဆောင်ပို့လာပြီး သူ့ထက်သာအောင် မည်သည့်လက်ဆောင် ပို့ရပါမည်နည်းဟု ဗာရာဏသီမင်းကြံရာ ကဿပဘုရားရှင် ပွင့်ထွန်း၍ ဗာရာဏသီပြည် သီတင်းသုံးချိန်ဖြစ်ရကား “ရတနာ ၃-ပါးထက် သာသောရတနာမရှိ၊ ရတနာ ၃-ပါး သတင်းကောင်းကိုပင် လက်ဆောင်ပြန်မည်” ဟု ဆုံးဖြတ်ပြီး—</p> <h3>ဗုဒ္ဓေါ လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</h3> <p>ဓမ္မော လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ သုခါယ သဗ္ဗပါဏိနံ။<br> သံဃော လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ပုညက္ခေတ္တံ အနုတ္တရံ—<br> <br>စာမျက်နှာ-188 <hr> ဟူသော ၉-ပါဒရှိသည့် ဂါထာနှင့် သီလမှစ၍ အရဟတ္တဖိုလ်တိုင်အောင် ရဟန်းတပါး၏ လုပ်ငန်းစဉ်ကို ရွှေပြား၌ ရေးသားစေပြီး ၁-ရတနာ ၇-ပါး စီထားသော ကြုတ်၌သွင်းသည်၊ ယင်းကြုတ်ကို ၂-မြသားကြုတ်၊ ၃-ကျောက်မျက်ရတနာကြုတ်၊ ၄-ပတ္တမြားနီကြုတ်၊ ၅-ရွှေကြုတ်၊ ၆-ငွေကြုတ်၊ ၇-ဆင်စွယ်ကြုတ်၊ ၈-နံ့သာကြုတ်များ၌ အဆင့်ဆင့်ထည့်ပြီး သေတ္တာ၌သွင်း နူးညံ့သောအပတ်များပတ်ကာ မင်းတံဆိပ်ခတ်နှိပ်ပြီး ဆင်ရတနာပေါ်တင်၍ တူရိယာစုံ တီးမှုတ်လျက် ပို့စေသည်။</p> <p>ကာသိတိုင်းနယ်ဆုံးထိ ဗာရာဏသီမင်းကြီးကိုယ်တိုင် အုပ်ချုပ်ပို့ကာ ပြည်နီးမင်းများကိုလည်း ခမ်းနားစွာ ကြိုဆိုစေသည်၊ ကဋ္ဌဝါဟနမင်းလည်း ခရီးဦးကြို လာကြို၍ နေပြည်တော်ရောက်လတ်သော် လက်ဆောင်ရတနာများကို တထပ်စီ လှန်ဖွင့်ရာတွင် ရတနာ ၃-ပါး သတင်းစကား ရွှေပြား၌တွေ့ရ၍ မည်သို့ပြုသင့်ကြောင်း အမတ် ၁၆-တို့အား တိုင်ပင်ရာ အမတ်များက သူတို့ပင် ရှေးဦးသွားစုံစမ်းကြပါမည်ဟု တညီတညွတ်တည်း လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <h3>ဘုရားသော်လည်း ဩဝါဒနှင့်အညီ ရဟန်းပြုကြသည်</h3> <p>အမတ်များက “ဘုရားရှင်ပွင့်ရိုးမှန်လျှင် အရှင်မင်းကြီးကို ကျွန်ုပ်တို့ တဖန်ပြန်ဖူးခွင့်မရှိတော့ပါ၊ မမှန်လျှင် ပြန်လာပါမည်” ဟု လျှောက်ထား၍ တထောင်စီ ခြံရံထွက်သွားကြသည်။ မင်းကြီးသည် (နှမ၏သား) ဟူအမတ်ကိုကား “ဘုရားပွင့်ထွန်းပါက ဆက်ဆက်ပြန်လျှောက်” ဟု အထူးမှာလိုက်သည်။</p> <p>တပည့် တသောင်းခြောက်ထောင် ခြံရံသော အမတ် ၁၆-ဦးတို့သည် ခရီးပြင်းသွားကြသော်လည်း ယင်းတို့ ဗာရာဏသီပြည် မရောက်မီပင် ကဿပဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသည်။ အမတ်ပရိသတ်များ ရောက်လာ၍ မေးလျှောက်သောအခါ ဘုရားရှင် နိဗ္ဗာန်စံပြီဖြစ်ကြောင်း သိကြ၍ ငိုကြွေးကြပြီး ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမများကို တောင်းခံကြသည်။</p> <p>မထေရ်ကြီးများက “သရဏဂုံသီလဒါနများ အားထုတ်ရမည်၊ စွမ်းနိုင်လျှင် ကိုယ်တိုင် ရှင်ရဟန်းပြုကြရမည်” ဟု မိန့်ရာ တူအမတ်တဦးမှအပ အားလုံးရဟန်းပြုကြသည်၊ တူအမတ်ကား မထေရ်ကြီးများထံမှ ပရိဘောဂစေတီထိုက်သော ဘုရားရှင်၏ အသုံးအဆောင် ရေစစ်နှင့် တိပိဋကဓရ မထေရ်တပါးကို ပင့်ဆောင်ပြီး ကဋ္ဌဝါဟနမြို့သို့ ပြန်လာသည်။</p> <p>တူအမတ်သည် ကဋ္ဌဝါဟနမင်းကြီးအား အကြောင်းစုံတင်ပြ လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးသည် တိပိဋကဓရ အရှင်မြတ်အား ကျောင်းဆောက်ကိုးကွယ်၍ ရေစစ်ကို စေတီတည်ကာ ဗောဓိပင်အသစ်လည်း စိုက်ပျိုးလျက် သရဏဂုံသီလ ဒါနကုသိုလ်များ အားထုတ်သဖြင့် နတ်ပြည်၌ဖြစ်သည်။ ရဟန်းပြုကြသူများလည်း အားလုံးနတ်ပြည်၌ဖြစ်၍ ကဋ္ဌဝါဟနမင်း၏ အရံဖြစ်ကြသည်။ (မောဃရာဇာ အလောင်းလည်း ပါသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-189 </p><hr> <h3>ဗာဝရီပုဏ္ဏားကြီး၏ တွေးခေါ်မြော်မြင်မှု</h3> <p>ငါတို့ဘုရားရှင်မပွင့်မီ ယင်းနတ်ပရိသတ်များ သာဝတ္ထိပြည် ပုဏ္ဏားမျိုး၌ အားလုံးဖြစ်ကြပြီး ဆရာကြီးကား မဟာကောသလမင်း၏ ပုရောဟိတ် ဗာဝရီပုဏ္ဏားကြီး ဖြစ်လာသည်၊ ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံပြီး ဗေဒပါရဂူဖြစ်၏။ တပည့်အားလုံးလည်း နောက်ဆုံးဘဝ ပေါင်းမိကြပြန်သည်။</p> <p>မဟာကောသလမင်း နတ်ရွာစံ၍ သားတော် ပသေနဒီကောသလမင်း လက်ထက်၌လည်း ဗာဝရီဆရာကြီးကား ပုရောဟိတ်ဖြစ်ရုံမျှမက မင်းသားဘဝ ဆရာဖြစ်သဖြင့် အခြားစည်းစိမ်များကိုပါ ချီးမြှောက်ခံရသည်။ ဆရာကြီးသည် ဗေဒင်၏ အနှစ်သာရကို ရှာမရသဖြင့် “ရသေ့ရဟန်းပြုကာ တမလွန်လောကအတွက် အနှစ်သာရကို ရှာမည်” ဟု ကြံကာ မင်းထံခွင့်တောင်းသည်။</p> <p>မင်းက ခွင့်မပြုလိုသော်လည်း အတင်းပင် တောင်းသဖြင့် နေ့ညမရွေး ဖူးနိုင်ရန် ဥယျာဉ်တော်မှာပင် ရသေ့ရဟန်းပြုပါဟု ခွင့်ပေးရာ တပည့် ကြီးငယ် အားလုံးနှင့်အတူ ရဟန်းပြုသည်၊ ပသေနဒီကောသလမင်းသည် ပစ္စည်းလေးပါးထောက်ပံ့ပြီး ညနံနက် မှန်မှန် သွားရောက် ဆည်းကပ်သည်။</p> <p>တနေ့သ၌ တပည့်များက လူပြွမ်းလှ၍ မြို့ရွာနှင့် ဝေးသောနေရာနေဖို့ အကြံပေးကြသဖြင့် ဗာဝရီဆရာကြီးသည် ကောသလမင်းအား ထိုအကြောင်းမိန့်ကြားရာ ၃-ကြိမ် တား၍မရသည့်အဆုံး အသပြာ ၂-သိန်းပေးပြီး အမတ် ၂-ယောက်ပါ ထည့်လိုက်သည်။</p> <h3>မြေဝယ်၍ ရသေ့များအား ကျောင်းဆောက်လှူသော ကောသလမင်း</h3> <p>ဗာဝရီဆရာကြီးနှင့် တပည့်များသည် သာဝတ္ထိမြို့ တောင်ဘက် မဇ္ဈိမတိုက်၏ အပြင်ဘက်ဖြစ်၍ အဿကမင်း၊ မူဠကမင်း ၂-ပါးပိုင် ၂-တိုင်းကြားဝယ် ဂေါဓာဝရီမြစ် ၂-မြွာအတွင်း ၃-ယူဇနာရှိ ရေလည်ကျွန်းသို့ ရောက်ကြသည်။ သီးပင်ကောဖြစ်၍ သရဘင်္ဂစသော ရသေ့ကြီးများ၏ ရှေးနေရာဖြစ်ရကား သင့်လျော်ကြောင်း အမတ်များအား မိန့်ရာ မင်း ၂-ပါးအား တသိန်းစီပေး၍ မြေနေရာယူကြ၊ မင်း ၂-ပါးကလည်း နောက်ထပ် ၂-ယူဇနာ ထပ်လှူကြသည်။</p> <p>သာဝတ္ထိအမတ် ၂-ဦးသည် ကျောင်းတိုက်ဆောက်၍ သာဝတ္ထိပြည်မှ နောက်ထပ် ဥစ္စာများယူကာ ဆွမ်းခံရွာပါ တည်ထားပြီးမှ ပြန်ကြသည်၊ ထိုရွာနေ လူများသည် အသပြာတသိန်းကို အခွန်တော်အဖြစ် အဿကမင်းထံပို့ရာ မင်းက လက်မခံဘဲ ဗာဝရီဆရာကြီးကို လှူစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-190 </p><hr> <h3>တနှစ်တသိန်းလှူသော ဗာဝရီဆရာကြီး</h3> <p>ဆရာကြီးများပိုင်မြေ၌ နေရသဖြင့် ကျေးဇူးဆပ်ခြင်းအနေနှင့် ပို့လာသော အသပြာတသိန်းကို ဆရာကြီးကလည်း ပြန်စွန့်ရာ ရွာနေလူများက “နှစ်စဉ် တသိန်းစီ လှူပါမည်၊ ဆရာကြီး ဒါနပြုဖို့ပါ” ဟု လျှောက်ထားမှ လက်ခံပြီး ဆင်းရဲသား စသည်များအား လှူဒါန်းသည်၊ ဆရာကြီး၏ နှစ်စဉ်အလှူသတင်းကား ဇမ္ဗူဒိပ်ဝယ် ထင်ရှားလှသည်။</p> <p>တခုသောနှစ်၌ အလှူပြီး၍ အပရစေတနာနှင့် ဆရာကြီး ဝမ်းသာနေစဉ် ဒုဗ္ဘိဝိဋ္ဌပုဏ္ဏားရွာ ဇူဇကာအဆက် ပုဏ္ဏားတဦးသည် ဇနီးပုဏ္ဏေးမ ပူဆာသဖြင့် ဆရာကြီးထံ အသပြာ ၅၀၀ လာအလှူခံသည်၊ လှူပြီးစဖြစ်၍ လှူရန်မရှိတော့ကြောင်း ပြောရာ “ဤမျှလှူနိုင်သူ အရှင်မှာ ငွေမပြတ်နိုင်၊ ၅၀၀-လှူပါ” ဟု အတင်းပင် အလှူခံသည်။</p> <p>နောင်လှူချိန်ရောက်မှ လာပါဟု ပြေလည်စွာပြောသော်လည်း “ယင်းအချိန်ထိ စောင့်နေရမှာလား” ဟု စိတ်ဆိုးစကား ပြောကြားပြီး ဆရာကြီးကျောင်းတံခါး၌ သဲပုံပန်းနီများကြဲပြီး မန္တန်စုတ်သယောင် နှုတ်ခမ်းလှုပ်ပြီး “ဦးခေါင်း ၇-စိတ်ကွဲပါစေ” ဟု ဆိုသည်။ ပုဏ္ဏားကျိန်ဆဲသွား၏၊ “ငါ့မှာလည်း ပေးစရာမရှိ၊ ပုဏ္ဏားစကား တခါတရံ မှန်နိုင်သည်” ဟု ကြံကာ ဆရာကြီး သောကရောက်နေသည်။</p> <h3>မိခင်နတ်သမီး၏ ညွှန်ပြမှုကျေးဇူး</h3> <p>သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ ဒုတိယဘဝက မိခင်ကျောင်းစောင့်နတ်သမီးလာပြီး “သားတော်ရသေ့၊ ထိုပုဏ္ဏားသည် ဦးထိပ်နှင့် ဦးထိပ်ကွဲကြောင်းတရား ဘာမျှမသိသော လူလိမ်ပုဏ္ဏားသာ ဖြစ်သည်၊ လောကမှာ ဘုရားပွင့်နေသည်၊ သားတော် မသိသေး၊ သံသယရှိလျှင် ဘုရားထံသွားလျှောက်၊ အကြောင်းစုံ မိန့်ကြားလိမ့်မည်” ဟု ပြောကြားရာ ဆရာကြီး ဝမ်းမြောက်၍ သောကပျောက်တော့သည်။</p> <p>နောက်နေ့ အရုဏ်တက်ချိန်၌ တပည့်များခေါ်ပြီး “ဘုရားပွင့် မပွင့် မြန်မြန်သွားစုံစမ်းကြ၊ ငါ့ကိုလည်း ပြန်ပြောကြ၊ ငါလည်း ဘုရားထံ သွားပါမည်၊ အမှန်မှာ ငါ့အတွက် အသက်ကကြီးနေတော့ သေမင်းအန္တရာယ်ကို သိခဲသည်၊ ဘုရားထံသွား၍ ဤပုစ္ဆာများ မေးလျှောက်ကြ၊ ဘုရားမှန်လျှင် ဖြေနိုင်လိမ့်မည်” ဟု မှာထားသင်ကြားပေးသည်။</p> <h3>ဘုရားထံသွားသော ပရိသတ် ၁၆၀၀</h3> <p>“ငါ့တပည့်များကား ပညာရှင်များဖြစ်၍ ဘုရားတရားနာကိစ္စပြီးသွားလျှင် ငါ့ထံ ပြန်လာချင်မှ လာကြမည်” ဟု ဆရာကြီးကြံကာ တူဖြစ်သူ ပိင်္ဂိယအား “ဆက်ဆက်ပြန်လာကာ ရအပ်သောဂုဏ်ကျေးဇူး ပြန်ဟောဖို့” အထူးမှာလိုက်သည်၊ အဇိတတပည့်ကြီး—<br> <br>စာမျက်နှာ-191 <hr> ကို ဦးစီးထား၍ တပည့်ပေါင်း တသောင်း ၆-ထောင် တပြည်ဝင် တပြည်ထွက် ခရီးဆက်ကြသည်။</p> <p>“ဘုရားရှင်ကို ပုစ္ဆာမေးသွားကြမည်” ဟု တွေ့မြင်သမျှ လူများ၏ အမေးကို ဖြေဆိုရာ ထိုလူများလည်း လိုက်ပါလာကြသဖြင့် ကောသမ္ဗီမှ သာကေတသို့ ရောက်လျှင်ပင် ပရိသတ် ၆-ယူဇနာရှိပေပြီ။ ဘုရားရှင်သည် ယင်းပရိသတ်များ နေရာမလောက်မည်ကို သိတော်မူ၍ ရဟန်းတော်များ ခြံရံကာ သာဝတ္ထိမှ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ကြိုတင်ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင် ခြေတော်ရာချပုံနှင့် ခြေတော်ရာအမျိုးအစား</h3> <p>ရသေ့များ သာဝတ္ထိဇေတဝန်သို့ ရောက်သောအခါ ဂန္ဓကုဋီတိုက်အနီး၌ (ဓိဋ္ဌာန်တော်မူချက်အရ) ဘုရားခြေရာတော်ကို မြင်လျှင်ပင်—<br> ၁။ ရာဂများသူ၏ ခြေရာသည် အလယ်က မထိပေ။<br> ၂။ ဒေါသသမား၏ ခြေရာကား နောက်သို့ ဆွဲငင်သလိုရှိ၍<br> ၃။ မောဟများသူကား ခြေဖျား ဖနောင့်ကိုသာ ဖိနင်းသလို ရှိ၏။<br> “ဤခြေရာတော်ကား ကိလေသာအမိုး ဖွင့်ပြီးသူ ဘုရားရှင်၏ ခြေတော်ရာပင်” ဟု တိကျစွာ ဆုံးဖြတ်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သေတဗျပြည်၊ ကပိလဝတ်ပြည် စသည်များသို့ ဝင်တော်မူသည်။ ပရိသတ် တိုးပွားစေကာ ရာဇဂြိုဟ် ပါသာဏကစေတီသို့ ရောက်တော်မူသည်။ ကျောက်ဖျာကြီးကား ကြီးမားလှရာ ဘုရားမပွင့်မီက နတ်ကွန်းရှိ၍ ဘုရားပွင့်လာလျှင် ကျောင်းဆောက်ပြီး သာသနာတော်အား လှူသည်။ အမည်ရင်း ပါသာဏကစေတီတွင်သည်၊ ယင်းစေတီ၌ တရားမဏ္ဍပ်ကြီးကို ကြိုတင်၍ သိကြားမင်းက ဖန်ဆင်းထားသည်။</p> <p>ရသေ့များသည် ဘုရားရှိရာသို့ အပြင်းလိုက်ကြရာ ပါသာဏကစေတီ၌ ဘုရားရှင် ရှိသည်ဟု ကြားသိရလျှင်ပင် ရေငတ်သူ ရေတွေ့သည့်ပမာ ဝမ်းသာစွာ စေတီကျောင်းတိုက်သို့ ပြေးသွားကြသည်။ သံဃာများကို တရားဟောနေဆဲဖြစ်ကာ ရောင်ခြည်တော် ၆-ဖြာ၊ လက္ခဏာတော်တို့ဖြင့် တင့်တယ်သော ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရ၍ နှုတ်ခွန်းဆက်စကားများလည်း ပြောကြားကြရသည်။</p> <h3>အဇိတရသေ့၏ စိတ်မေးပုစ္ဆာများ</h3> <p>“ဤယောက်ျားမြတ်ကား ဘုရားရှင်စင်စစ် ဖြစ်ပေမည်” ဟု ယုံကြည်ကာ ဗာဝရီဆရာကြီး မှာကြားသည့်အတိုင်း စိတ်ဖြင့်သာ ၁-ဆရာကြီး၏ အသက်အရွယ်၊ ၂-အနွယ်၊ ၃-ဆရာကြီးမှာရှိသော ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ၊ ၄-အတတ်ပညာ၊ ၅-တပည့်အရေအတွက်များကို မေးလျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က အဇိတရသေ့၏ စိတ်ဖြင့်အမေးကို “၁-အသက် ၁၂၀၊ ၂-ဗာဝရီအနွယ်၊ ၃-ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃-ပါး၊ ၄-ဗေဒင် ၃-ပုံ တဘက်ကမ်း<br> <br>စာမျက်နှာ-192 <hr> ရောက် တတ်မြောက်သည့်ပြင် အဘိဓာန်၊ အလင်္ကာကျမ်းနှင့်တကွ မဟာပုရိသလက္ခဏာကျမ်း၊ ဣတိဟာသ (ပုရာဏ်) ကျမ်းများ တတ်မြောက်သည်၊ ၅-ပျင်းရိ၍ ဉာဏ်ထိုင်းသူ တပည့် ၅၀၀-ကို ကိုယ်တိုင် ဗေဒကျမ်းများ ပို့ချနေသည်” ဟု နှုတ်ဖြင့် ဖြေဆိုတော်မူသည်။</p> <p>ဆရာကြီး၏ ယောက်ျားမြတ်လက္ခဏာ ၃-ပါး သရုပ်ကို စိတ်ဖြင့် မေးမြန်းရာ ဘုရားရှင်က “၁-မျက်နှာပြင် တခုလုံးကို ဖုံးလွှမ်းနိုင်သော လျှာ၊ ၂-မျက်မှောင် ၂ ဘက် အလယ်၌ ဥဏ္ဏလုံမွေးရှင်တော်၊ ၃-အအိမ်ဖြင့် ဖုံးလွှမ်းအပ်သော ပုရိသအင်္ဂါတို့ ဖြစ်သည်” ဟု နှုတ်ဖြင့် ဖြေတော်မူသည်။</p> <h3>တရားနာပရိသတ် ၁၂-ယူဇနာ</h3> <p>မေးလျှောက်သံကို မကြားရဘဲ အဖြေကိုသာ ကြားရသော ၁၂-ယူဇနာရှိ ပရိသတ်သည် ဝမ်းမြောက်စွာ လက်အုပ်ချီကြလျက် “လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမေး၍ မည်သူ့အား ဘုရားရှင် ဖြေပြပါလိမ့်” ဟု အံ့ဩစွာ ကြံစည်နေကြသည်။</p> <p>ထို့နောက် အဇိတသည် ရှေ့က ဦးထိပ်မည်သောတရား၊ ဦးထိပ်ကို ခွဲစိတ်နိုင်သောတရား၊ ဤ ၂-ပါးကိုလည်း စိတ်ဖြင့်ပင် မေးလျှောက်ပြန်ရာ ဘုရားရှင်က “အဝိဇ္ဇာနှင့် အရဟတ္တမဂ်ပညာ” ဟု အစဉ်လိုက် နှုတ်တော်ဖြင့် ဖြေဆိုတော်မူသည်။ အဇိတရသေ့သည် ဝမ်းမြောက်လှသဖြင့် ဘုရားရှင်ခြေတော်ကို ဦးခေါင်းစိုက်၍ နှစ်ခြိုက်စွာ ရှိခိုးသည်။ ဘုရားရှင်ကလည်း “သင်တို့ ဆရာကြီး ဗာဝရီသည် တပည့်များနှင့်အတူ ချမ်းသာပါစေ၊ သင် အဇိတလည်း ချမ်းသာပါစေ၊ အသက်ရှည်ပါစေ” ဟု ဆုပေးပြီး “သင်တို့အားလုံး စိတ်မှာ သံသယရှိသမျှ ငါဘုရား ခွင့်ပြုသည်၊ မေးကြ” ဟု သဗ္ဗညုဘုရားတို့သာ နိုင်နင်းစွာ ခွင့်ပြုသည့် ဖိတ်ကြားခြင်းဖြင့် ဖိတ်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>ထောင်ပေါင်းများစွာ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန္တာ</h3> <p>အဇိတလုလင်က စတင်၍ မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က အရဟတ္တဖိုလ်ထိ ဖြေကြားသည်၊ အဆုံး၌ အဇိတရသေ့နှင့်တကွ တပည့်တထောင် အရဟတ္တဖိုလ်ရကာ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းဖြစ်ကြသည်၊ ကြွင်းပရိသတ် ထောင်ပေါင်းများစွာလည်း မဂ်ဖိုလ်ရကြ၏။ ကြွင်းတပည့်များ မေး၊ ဖြေရာ၌လည်း နည်းတူ အကျိုးရကြသည်။</p> <p>တပည့်ကြီး ၁၆-ဦးတို့တွင် သူ့ကိုယ်သူ ပညာရှိဟု မာနရှိသော မောဃရာဇသည် အကြီးဆုံး အဇိတရသေ့အပေါ် ရှက်နိုး၍ မကျော်သော်လည်း ဒုတိယအနေဖြင့် အဇိတပြီးလျှင် သူ့အလှည့်ဟု ယူဆကာ ဘုရားရှင်အား ပြဿနာ မေးလျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-193 <hr> ဘုရားရှင်သည် မောဃရာဇ၏ မာနရှိပုံ၊ ဉာဏ်မရင့်သေးပုံကို သိမြင်တော်မူ၍ ဟန့်တားတော်မူသည်။ မောဃရာဇသည် ဘုရားရှင်၏ ဟန့်တားခြင်းကို ခံရသဖြင့် “ငါ့ထက် ပညာသာသူမရှိ ဟု နေခဲ့သည်၊ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် မသိဘဲနှင့်တော့ မမိန့်ဆို၊ ငါ့ပုစ္ဆာမှာ အပြစ်ပါနေပေမည်” ဟု ကြံပြီး ဆိတ်ဆိတ်နေတော့သည်။</p> <p>မမေးဘဲ မနေနိုင်သဖြင့် ၉-ဦးမြောက်၌ ထမေးပြန်ရာ ဟန့်တားခံရပြန်၏။ “ငါသည် သံဃာ့အငယ်ဆုံးတော့ အဖြစ်မခံနိုင်” ဟု ကြံကာ ၁၅-ဦးမြောက် မေးသောအခါမှ ဉာဏ်ရင့်ကျက်ပုံကို ဘုရားရှင် မြင်တော်မူ၍ ဖြေဆိုလိုက်သည်။ မောဃရာဇ၏ အမေးမှာ—</p> <h3>မသေအောင် ရှုဆင်ခြင်ရမည့်နည်း</h3> <p>“၂-ကြိမ်မေးသော တပည့်တော်အား ဘုရားရှင် မဖြေကြားပါ၊ ၃-ကြိမ်မြောက် မေးလျှင် ဘုရားရှင် ဖြေတော်မူသည်ဟု တပည့်တော် ဂေါဓာဝရီမြစ်ကမ်း၌ နေစဉ်ကပင် ကြားဖူးပါသည် ဘုရား။ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အယူကို တိတိကျကျ မသိရပါ။ သေခြင်းတရားမှ လွတ်မြောက်အောင် သင်္ခါရလောကကို ဘယ်သို့ ရှုရပါသနည်း” ဟု မေးလျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်၏ အဖြေမှာ—“ချစ်သား၊ အမြဲသတိရှိလျက် ငါစွဲကို စွန့်ကာ သင်္ခါရလောကကို အလိုမလိုက်၊ အကြိုက်မပါ သုညသာထင်အောင် ဉာဏ်ဖြင့် ရှုလျှင် သေခြင်းတရားကို လွန်မြောက်နိုင်သည်” ဟု ဖြေလိုက်သည်။ အဆုံး၌ ရသေ့တပည့်တထောင်နှင့်အတူ မောဃရာဇရသေ့သည် အရဟတ္တဖိုလ်ရ၍ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းချည်း ဖြစ်ကြသည်၊ ပရိသတ် ထောင်ပေါင်းများစွာလည်း မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်။ ထိုအခါမှစ၍ ၃-မျိုးလုံး ခေါင်းပါးညံ့ဖျင်းသည့် သင်္ကန်းကိုသာ ဝတ်ရုံတော်မူသည်။</p> <h3>အသက် ၁၂၀-ပိင်္ဂိယအား တရား ၂-ခါ ဟောရသည်</h3> <p>ဗာဝရီဆရာကြီး၏ တူအရင်း၊ အသက် ၁၂၀-ရှိ ပိင်္ဂိယတပည့်ကြီးသည် ၁၆-ဦးမြောက်အဖြစ် ဘုရားရှင်ကို “တပည့်တော်ကား အိုမင်း၍ ရုပ်ဆင်းပျက်ကာ မျက်စိမှုန် နားထိုင်းနေပါပြီ၊ တရားမရမီ မသေပါရစေနှင့် ဘုရား၊ အရှင်ဘုရားခြေရင်းမှာပင် နိဗ္ဗာန်ရဖို့တရား တပည့်တော်အား ဟောတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထားရာ ခန္ဓာကိုယ်၌ တွယ်တာသော ပိင်္ဂိယအား တွယ်တာမှု ကင်းပျောက်ရန် “ချစ်သား ပိင်္ဂိယ၊ မေ့လျော့သူများသာ ရုပ်တရားတို့ကြောင့် အနှိပ်စက်ခံကြရသည်၊ ရုပ်တရားတို့ကြောင့် ကံကြမ္မာ ၃၂-ပါး စသည်တို့ဖြင့် နှိပ်စက်ခံရသူများကို မြင်အောင်ကြည့်၍ ဘဝသစ်တဖန် မဖြစ်အောင် သတိထားကာ ရုပ်၌ တွယ်တာသည့် တဏှာကို သင်ချစ်သား ပယ်ပါ” ဟု မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-194 <hr> ပိင်္ဂိယကား အိုမင်းအားနည်းသူဖြစ်၍ မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်သေးဘဲ တဖန်ထပ်၍ “မြတ်စွာဘုရား၊ အရှင်ဘုရားသည် အရပ် ၁၀-မျက်နှာလုံးတို့၌ မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိအပ်သည့် တရားဟူ၍ ဘာမျှ မရှိပါ။ အရှင်ဘုရားသည် ဤနေရာမှာပင် တပည့်တော်အား နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းတရား ဟောကြားတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ပြန်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက် အကျင့်မြတ်ကို ပြလိုရကား—“ချစ်သား ပိင်္ဂိယ၊ တဏှာနှိပ်စက်၍ ပင်ပန်းကြ၊ အိုခြင်းဖြင့် အနှိပ်စက်ခံကြရသော လူများကို သင်ချစ်သား တွေ့မြင်နေရပေသည်။ ထို့ကြောင့် သတိထားကာ ဘဝသစ်မဖြစ်ရန် တဏှာ ၃-ပါးကို အကျန်မရှိ တွန်းလှန်ပယ်စွန့်ပါ” ဟု ဟောတော်မူရာ အရှင်ပိင်္ဂိယသည် အနာဂါမ်အရိယာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ပါရာယနသုတ္တန်ဖြင့် ကျွတ်တမ်းဝင်သူများ</h3> <p>ဤမျှ ဆန်းကြယ်သောတရားကို (အမေ့မောင်) ဦးရီးတော် ဗာဝရီဆရာကြီး မနာရရှာဟု အကြံဝင်နေ၍ အရဟတ္တဖိုလ် မရောက်ပေ။ တပည့်ရသေ့တထောင်ကား အားလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်၊ အရှင်ပိင်္ဂိယနှင့်တကွ တပည့်အားလုံး ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းဖြစ်ကြသည်။</p> <p>တပည့် ၁၆-ဦးတွင် တဦးစီ၏ အမေး၊ ဘုရားအဖြေကို တသုတ်ထား၍ သုတ်ပေါင်း ၁၆-သုတ်ကို သံသရာ၏ တဘက်ကမ်း နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ ပေါက်ရောက်စေကြောင်း ဖြစ်၍ ပါရာယနသုတ္တန်ဟု ခေါ်သည်။ ဤသုတ္တန်ဆုံးသောအခါ အရှင်ပိင်္ဂိယတဦးသာ အနာဂါမ်ဖြစ်၍ ကြွင်း ၁၆၀၁၆-ဦးကား ရဟန္တာဖြစ်ကြကာ နတ်လူ ၁၄-ကုဋေလည်း ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်။</p> <p>တရားနာလာသူ လူများအားလုံး ဘုရားအာနုဘော်ကြောင့် တရားပွဲအပြီး၌ မိမိရပ်ရွာသို့ အလိုလို ရောက်ပြီးဖြစ်ကြသည်။ အရှင်ပိင်္ဂိယမှတပါး ကြွင်းရဟန်းတော်များ အားလုံး ဘုရားရှင်နှင့်အတူ သာဝတ္ထိပြည်သို့ ကြွကြသည်။</p> <p>အရှင်ပိင်္ဂိယသည် ဘုရားထံ ခွင့်ပန်ပြီး တန်ခိုးဖြင့် ဂေါဓာဝရီမြစ်ကမ်းသို့ ကြွသည်၊ ယင်းနေရာမှတဆင့် ခြေလျင်ဖြင့် ဗာဝရီဆရာကြီးကျောင်းသို့ ကြွသည်။ မျှော်နေသော ဆရာကြီးသည် ရဟန်းအသွင်ဖြင့် အရှင်ပိင်္ဂိယ ကြွလာသည်ကို မြင်လျှင်ပင် “လောက၌ ဘုရားရှင် ပွင့်လေပြီ” ဟု ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်။</p> <h3>ပါရာယနာနုဂီတိ ၁၅-ဂါထာ</h3> <p>အရှင်ပိင်္ဂိယက “ဘုရားရှင်ပွင့်၍ တရားဟောကြားပါသည်၊ ယင်းတရားကို ဟောကြားမည်” ဟု မိန့်လတ်သော် ဆရာကြီးသည် တပည့် ၅၀၀-နှင့်အတူ အရှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-195 <hr> ပိင်္ဂိယအား ကြီးစွာ ပူဇော်၍ နေရာခင်းပေးသည်။ ထိုနေရာ၌ အရှင်ပိင်္ဂိယ ထိုင်တော်မူကာ ပါရာယနာနုဂီတိမည်သော ၁၅-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။ တရားအချုပ်ကား—</p> <p>၁။ ဘုရားဟော ပါရာယနသုတ်ကို အတုယူ၍ ငါဟောမည်။ ကိလေသာကင်း၍ မြေထုပမာ ပညာရှိသော၊ ဝတ္ထုကာမမှ ထွက်မြောက်၍ ကိလေသကာမမှ ကင်းကာ ရဟန္တာမြတ်စွာဘုရားသည် ဉာဏ်တော်မြင်သည့်အတိုင်း တရားဟောတော်မူသည်၊ မြတ်စွာဘုရားသည် မဟုတ်မမှန်သော စကားကို မပြောကြားပါ။</p> <p>၂။ မောဟအညစ်အကြေးကို ပယ်၍ ထောင်လွှားမှုမာန၊ ကျေးဇူးကန်းမှုမက္ခ တရားဆိုးကို ပယ်ပြီးသော ဘုရားဂုဏ်နှင့် စပ်သောတရားကို သင့်အား ငါယခု ဟောကြားမည်။</p> <p>၃။ ပုဏ္ဏား (ဦးရီးတော်ကိုပင် ဖြစ်သော်လည်း အရိယာရဟန်းပီသစွာ ခေါ်သည်) ဘုရားရှင်သည် ဉာဏ်မျက်စိရှိ၍ ကိလေသာမှောင်ကို ဖျောက်ကာ လောကအဆုံးသို့ ရောက်တော်မူသည်၊ ဘဝအားလုံးကို လွန်မြောက်၍ အာသဝေါကင်းကာ ဆင်းရဲအားလုံးကိုလည်း ပယ်ပြီးသူဖြစ်၏၊ ဗုဒ္ဓဟူသော အမည်မှန်ရှိသော ဘုရားကို ငါဆည်းကပ်ခဲ့ရပြီ။</p> <p>၄။ ငှက်သည် အသီးနည်း၍ မကောင်းသောတောကို ပယ်စွန့်ကာ အသီးများသောတောကို မှီနေသလို၊ ဉာဏ်နည်းသူများကို ငါပယ်စွန့်၍ ဟင်္သာသည် ရေများသောအိုင်သို့ ဆင်းသလို ဉာဏ်ပညာရေများသည့် ဘုရားထံ ငါသက်ဆင်းခဲ့ရပြီ။</p> <p>၅။ ဘုရားမပွင့်မီက ဆရာများသည် “ဤသို့ဖြစ်ပြီ၊ ဤသို့ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု သူတို့ဝါဒကို ငါ့အား ပြောခဲ့ကြပြီ၊ ထိုဝါဒများသည် တဆင့်စကားမျှသာ ဖြစ်၏၊ ထိုဝါဒများသည် ကာမဝိတက်စသော အကြံဆိုး ၃-မျိုးကိုသာ ပွားစေတတ်သည်။</p> <p>၆။ ငါဘုရားကား တဆူတည်းသာတည်း၊ ကိလေသာမှောင်ကို ဖျောက်၍ နေတော်မူကာ ကိုယ်တော်ရောင် တောက်သည့်အပြင် ဝေနေယျများအတွက် ပညာရောင်လည်း တောက်တော်မူသည်၊ ငါဘုရားသည် ပညာတံခွန်ရှိကာ မြေထုပမာ ပညာရှိတော်မူပါသည်။</p> <p>၇။ ငါဘုရားသည် ငါ့အား ကိုယ်တိုင်သိ၍ အခါမရွေး အကျိုးပေးသော တဏှာကုန်ရာဖြစ်၍ ဘေးကင်းသောတရားကို ဟောတော်မူသည်၊ ငါ့ဆရာဘုရားမှာ တစုံတရာ ပုံပြဖို့ ဥပမာ မရှိချေ။</p> <p>စာမျက်နှာ-196 </p><hr> <h3>အဆုံးအမ မလိုက်နာလျှင် ဘုရားနှင့်ကွာ</h3> <p>၈-၉။ ထိုအခါ ဗာဝရီဆရာကြီးက အရှင်ပိင်္ဂိယအား “ပိင်္ဂိယ၊ (တူအရင်းဖြစ်၍ နှုတ်ကျိုးသည့်အတိုင်း ခေါ်သည်) သင့်ဆရာဘုရားသည် သင်ဆိုသော ဂုဏ်ကျေးဇူးများနှင့် ပြည့်စုံသူဖြစ်ပါလျှင် ထိုဆရာမျိုးနှင့် တမုဟုတ်မျှပင် သင်ကင်းကွာ၍ မနေသင့်၊ အဘယ်ကြောင့် ကင်းကွာပြီး သင်နေသနည်း” ဟု အပြစ်တင်စကား ဆိုလတ်သော် အရှင်ပိင်္ဂိယက စိတ်အားဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့် သူ ကင်းကွာမနေကြောင်း ဖော်ပြလိုရကား—</p> <p>၁၀-၁၁။ ပုဏ္ဏား၊ ငါ့ဆရာဘုရားသည် (အမှတ်-၇ ၌ ဆိုခဲ့ပြီးသော) ဂုဏ်ကျေးဇူးများနှင့် ပြည့်စုံပါ၏၊ ထိုဆရာဘုရားမှ ငါသည် တမုဟုတ်မျှ ကင်းကွာမနေပါ။</p> <p>၁၂။ ငါ့ဆရာဘုရားကို မျက်စိဖြင့် မြင်နေရသလို သတိရှိကာ နေ့ရော ညဉ့်ပါ စိတ်ဖြင့် ငါမြင်နေပါသည်၊ ငါ့ဆရာဘုရားကို ငါရှိခိုးလျက်သာ ညဉ့်အချိန် ကုန်စေရကား တမုဟုတ်မျှ ကင်းမနေဟု မှတ်ထင်နေပါသည်။</p> <p>၁၃။ ပုဏ္ဏား၊ ငါ၏သဒ္ဓါ၊ ပီတိ၊ စိတ်၊ သတိတရားများသည် ငါ့ဆရာဘုရား သာသနာမှ ကင်းမသွားကြပါ၊ မြေကြီးပမာ ပညာရှင်ဘုရား သွားရာသို့သာ ငါသည် (စိတ်ဖြင့်) အမြဲညွတ်နေသူ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>၁၄။ အိုသဖြင့် အားနည်းနေ၍သာ ငါ့ကိုယ်သည် ဘုရားရှိရာ မသွားနိုင်ပါ၊ ငါ့စိတ်ကမူ ဘုရားထံ အမြဲရောက်နေပါသည်။</p> <p>၁၅။ ကာမညွှန်ပြောင်း၌ လဲလျောင်းတုန်လှုပ်သော ငါသည် ဆရာဟူသော ကျွန်းတခုမှ အခြားဆရာဟူသော ကျွန်းတခုသို့ ဆည်းကပ်ကာ မျောပါခဲ့ရပေပြီ၊ ထိုသို့ မိစ္ဆာရေယာဉ်ကြော၌ မျောနေရာမှ ပါသာဏကစေတီ ကျောင်းတိုက်မှာ သံသရာအလျဉ်ကို လွန်မြောက်၍ အာသဝေါကင်းသော ငါ့ဆရာဘုရားကို ဖူးတွေ့ရပြီ။</p> <p>ဤ ၁၅-ဂါထာ အဆုံးချိန်တွင် ဘုရားရှင်သည် အရှင်ပိင်္ဂိယနှင့် ဗာဝရီဆရာကြီးတို့၏ ဣန္ဒြေရင့်ပုံကို သိတော်မူ၍ သာဝတ္ထိပြည်၊ ဇေတဝန်၌ နေတော်မူလျက်ပင် ရွှေအဆင်းရှိသော ပီတရောင်ခြည်တော် လွှတ်သည်၊ ရောင်ခြည်တော်ကို ဖူးရလျှင်ပင် အရှင်ပိင်္ဂိယက ဦးရီးတော်အား “ဘုရားရှင် ကြွလာပြီ” ဟု ပြောကြားလိုက်သည်၊ ဆရာကြီးလည်း လက်အုပ်ချီ၍ ထရပ်တော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-197 <hr> ရောင်ခြည်တော်လွှတ်၍ ဘုရားကိုယ်ထင်ပြပုံ<br> ဘုရားရှင်သည် ဆရာကြီးအား ရောင်ခြည်တော် တိုးဖြန့်ကာ ကိုယ်တော်ထင်ထင် ပြတော်မူလျက် အရှင်ပိင်္ဂိယကို ခေါ်တော်မူပြီးလျှင်—</p> <p>“ချစ်သား ပိင်္ဂိယ၊ ဝက္ကလိရဟန်း၊ တပည့်ကြီး ၁၆-ဦး အပါအဝင် ဘဒြာဝုဓရဟန်း၊ အာဠဝီပြည်သား ဂေါတမကရဟန်းများသည် သဒ္ဓါတရား စေလွှတ်ကာ နိဗ္ဗာန်ရောက်သကဲ့သို့ ဤအတူပင် သင်ချစ်သားသည်လည်း သဒ္ဓါတရား စေလွှတ်ပါလေ၊ ဝိပဿနာပွား၍ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ပေလိမ့်မည်” ဟု ဟောတော်မူရာ အရှင်ပိင်္ဂိယသည် ရဟန္တာဖြစ်၍ ဗာဝရီဆရာကြီးသည် အနာဂါမ်၊ တပည့်လုလင် ၅၀၀-တို့သည် သောတာပန် ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အရှင်ပိင်္ဂိယသည် မိမိသဒ္ဓါတရားကို ထင်ရှားစွာ လျှောက်ထားလိုရကား—</p> <p>၁။ မြတ်စွာဘုရား၊ ဘုရားစကားကို တပည့်တော် ကြားနာရ၍ တိုး၍ ကြည်ညိုရပါသည်။ ပဋ်အမိုးကို ဖျက်ချိုးပြီး၍ ကိလေသာကြောင့်ကြကင်းကာ ပဋိဘာနပညာ ရှိတော်မူသော၊</p> <p>၂။ ပြဿနာဆုံးအောင် ပြုတတ်၍ ယုံမှားမှုရှိကြလျက် ဆရာဝန်ခံသူတို့၏ ဆရာဖြစ်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည် အရိယာများကို အထူးသိ၍ တရားအားလုံးကို သိမြင်တော်မူပေပြီ။</p> <p>၃။ မြတ်စွာဘုရား၊ နှိုင်းယှဉ်ဖွယ်ရာ ဥပမာမရှိသော၊ ရွေ့ရှားတုန်လှုပ်ခြင်း မရှိမူ၍ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးမှု လုံးဝမရှိသော အနုပါဒိသေသ နိဗ္ဗာနဓာတ်သို့ တပည့်တော် ဧကန်ရောက်ပါတော့မည်၊ ထိုရောက်မှု၌ တပည့်တော် မယုံမှားပါ၊ တပည့်တော်ကို အရှင်ဘုရား မိန့်တော်မူသည့်အတိုင်း အရဟတ္တဖိုလ်ထိ စိတ်ညွှတ်ခြင်းရှိသူဟူ၍ ဘုရားရှင် မှတ်တော်မူပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၅။ ပဉ္စမဝဂ်</h3> <p>၁။ ညဉ့်ရှည်ကို သိကုန်သော၊ ရဟန်းဝါ ရင့်ကုန်သော ငါ၏တပည့် ရဟန်းမိန်းမတို့တွင် မဟာပဇာပတိဂေါတမီသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <h3>ရေခပ်သဘဝ ကုသိုလ်ပြုပုံ</h3> <p>ဂေါတမီအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်လက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သူ ဖြစ်၍ ရတ္တညူဧတဒဂ်ရ ရဟန်းမိန်းမကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းကာ နတ်ပြည်ရောက်သည်။ အဖန်ကရာဏရှိ ရေခပ်ကျွန်မ ၅၀၀-၏ ဦးစီးကျွန်မ ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-198 <hr> ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅-ဆူတို့သည် ဝါဆိုခါနီး၌ နန္ဒမူလိုဏ်မှ ဗာရာဏသီ မိဂဒါဝုန်တောသို့ ဆင်းသက်သည်။ မြို့တွင်း၌ ဆွမ်းခံကြပြီး မိဂဒါဝုန်တောသို့ ပြန်ကြွကာ ဝါဆိုကျောင်းအတွက် အလုပ်သမားတောင်းရန် ကြံစည်ကြပြီး ညနေပိုင်း၌ ဗာရာဏသီသဌေးထံ အလုပ်သမား တောင်းကြသည်။</p> <h3>ကျောင်းမရှိဘဲ ဝါမဆိုကောင်း</h3> <p>နာလက (မောနေယျ) အကျင့် ကျင့်သူသော်မှ အုတ်၊ ကျောက်၊ အင်္ဂတေ၊ မြက်၊ သစ်ရွက် ဟူသော အမိုး ၅-မျိုး တမျိုးမျိုးမိုး၍ တံခါးတပ်သော ကျောင်းမှာသာ ဝါကပ်ရသည်၊ ကျောင်းမရှိဘဲ ဝါကပ်လျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ် သင့်သည်။ ကျောင်းမရှိလျှင် အလုပ်သမားတောင်း၍ ကျောင်းဆောက်၊ တောင်းမရလျှင် ကိုယ်တိုင်ပင် ဆောက်နိုင်သည်၊ မည်သည့်နည်းနှင့်မျှ ကျောင်းမရှိဘဲ ဝါမကပ်ရပါ။ ထို့ကြောင့် အလုပ်သမား တောင်းကြသည်။</p> <p>ဗာရာဏသီသဌေးက “အလုပ်သမား ပေးနိုင်ခွင့် မရှိပါ” ဟု တာဝန်မဲ့ လျှောက်ထားသဖြင့် ပြန်ကြွလာကာ အရှင်မြတ်များကို ဂေါတမီအလောင်း ကျွန်မကြီးမြင်၍ အကြောင်းစုံ မေးလျှောက်ပြီး “ဝါဆိုကျောင်းကို အစိုးရသူများသာ ဆောက်လှူနိုင်ပါသလော၊ ဆင်းရဲသား တပည့်တော်များလည်း လှူနိုင်ခွင့် ရှိပါသလော” ဟု ထပ်လျှောက်သည်။</p> <p>မည်သူမဆို လှူနိုင်သည်ဟု မိန့်သောအခါ “တပည့်တော်မများ ဆောက်လှူပါမည်၊ မနက်ဖြန် တပည့်တော်မ၏ ဆွမ်းကို အလှူခံတော်မူကြပါ” ဟု ပင့်လျှောက်ပြီး ရေခပ်လမ်း၌ ရပ်ကာ လာသမျှ ရေခပ်သူမတို့ကို စုထိုင်ခိုင်းသည်။</p> <h3>ခေါင်းဆောင်မင်းသမီး စီမံမှု လိမ္မာပုံ</h3> <p>ရေခပ်ကျွန်မ ၅၀၀-စုံသောအခါ “ညီမတို့၊ အမြဲပင် အခိုင်းခံဘဝ ဖြစ်လိုကြသလား၊ လွတ်လိုကြသလား” ဟု မေးရာ “ယနေ့ပင် လွတ်လိုပါ၏” ဟု ပြန်ပြောကြသည်။ “သို့ဖြစ်လျှင် အလုပ်သမားမရသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို မနက်ဖြန် ငါပင့်ဖိတ်ထားပြီ၊ ညီမတို့၏ ယောက်ျားများကို တနေ့တာမျှ လက်မှု လှူကြပါစေ” ဟု တိုက်တွန်းသည်၊ အားလုံးပင် ဝန်ခံကြ၊ ယောက်ျားများကို ပြောကြသဖြင့် ယောက်ျားများအားလုံး ဦးစီးခေါင်းဆောင်၏ အိမ်တံခါးမှာ ညနေ၌ စည်းဝေးကြသည်။</p> <p>ထိုအစည်းအဝေး၌ ဦးစီးကျွန်မက ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့အတွက် လက်မှုလှူကြရန် အကျိုးပြပြီး ပြောကြားသည်။ စိတ်မပါသူများကိုလည်း ခပ်တင်းတင်း ဆုံးမခြိမ်းခြောက်ပြီး အားလုံး ဝန်ခံစေသည်။ အမျိုးသမီးကြီးသည် နောက်တနေ့ အရှင်မြတ်များ ဆွမ်းလှူပြီး ယောက်ျားများကို တောသို့ သွားစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-199 <hr> မလှူနိုင်သူ လှူနိုင်အောင် စီမံပေး<br> ယောက်ျား ၅၀၀-တို့သည် တောမှ သစ်များယူပြီး လူတရာ တကျောင်းကျစီ ကုဋီ၊ စင်္ကြံစသည် အစုံပါအောင် လုပ်ပြီး အရှင်မြတ်များအား ဝါတွင်း သီတင်းသုံးဖို့ လျှောက်ဝန်ခံစေပြီး အလှည့်ကျ ဆွမ်းလှူကြသည်၊ မတတ်နိုင်သော အလှည့်ရှင်အတွက် ဦးစီးကျွန်မက ဆန်၊ ဆီစသည် ထုတ်ပေးသည်။</p> <p>ဦးစီးအမျိုးသမီးသည် ဝါကျွတ်ဖို့ နီးသောအခါ အမျိုးသမီးများအား အဝတ်တထည်စီ ရက်စေသဖြင့် ရလာသော အထည်ကြမ်း ၅၀၀-ကို ဖလှယ်ပြီး တိစီဝရိတ်အချော ၅-စုံပြုကာ အရှင်မြတ် ၅-ပါးအား ဆက်ကပ်သည်။ ယင်းအမျိုးသမီးများ မြင်စဉ်ပင် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် အရှင်မြတ် ၅-ပါး ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ကြွသွားကြ၊ အမျိုးသမီးများသည်လည်း အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြုကာ နတ်ပြည်သို့ ရောက်ကြသည်။</p> <h3>ခေါင်းဆောင်များ ဖြစ်ရာဘဝ၌ပင် ခေါင်းဆောင်</h3> <p>ဦးစီးအမျိုးသမီးသည် ဗာရာဏသီမြို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း ယက်ကန်းသည်ရွာ၊ ယက်ကန်းဦးစီးအိမ်၌ ဖြစ်သည်၊ ဗာရာဏသီမင်း ပင့်ဖိတ်သဖြင့် ပဒုမဝတီမိဖုရား၏ သားတော် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-တို့သည် နန်းတော်တံခါးသို့ ကြွလာသော်လည်း နေရာပေး ဆွမ်းကျွေးဖို့ကိုထား၊ ကြည့်ရှုသူသော်မှ မရှိသဖြင့် ပြန်ကာ မြို့တံခါးမှထွက်၍ ယက်ကန်းသည်ရွာသို့ ရောက်လာကြသည်။ ယက်ကန်းသည် ခေါင်းဆောင်သည် အရှင်မြတ် ၅၀၀-ကို ကြည်ညိုရှိခိုးကာ ဆွမ်းကပ်သည်။ ပြီးမှ အရှင်များ ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ကြွကြသည်။</p> <p>ဂေါတမီအလောင်း ယင်းအမျိုးသမီးကြီးသည် ကုသိုလ်ပြုကာ လူ၊ နတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ ဘုရားမပွင့်မီ ဒေဝဒဟမြို့ မဟာသုပ္ပဗုဒ္ဓသာကီဝင် မင်းကြီး၏ သမီးငယ် ဂေါတမီ ဖြစ်လာသည်၊ ဂေါတမနွယ်ရှိသော မင်းသမီးဟု အနွယ်နှင့်စပ်၍ ဂေါတမီ နာမည်တပ်သည်။ သားဖွားလျှင် စကြာမင်း၊ သမီးဖွားလျှင် စကြာမင်း၏ မိဖုရား ဖြစ်ရမည်ဟု ဟောချက်အရ မြင့်မြတ်သော သားသမီးတို့၏ အရှင်မိခင်ဖြစ်၍ မဟာပဇာပတိ မည်သည်၊ အစ်မတော်ကား မဟာမာယာတည်း။ ဗေဒင်လက္ခဏာ ပညာရှင် ပုဏ္ဏားများက မင်းသမီး ညီအစ်မ ၂ ဦးလုံး၏ သားများ စကြာမင်း ဖြစ်ကြမည်ဟု နိမိတ်ဖတ်ကြသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်က နန္ဒထက် ၂ ရက် ၃-ရက်သာ ကြီးသည်</h3> <p>အရွယ်ရောက်လာသော ညီအစ်မ ၂ ဦးလုံး သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး၏ မိဖုရားများ ဖြစ်လာကြသည်။ ငါတို့ဘုရားလောင်းသည် တုသိတာမှ စုတေပြီး အစ်မတော် မဟာမာယာ၏ ဝမ်း၌ သန္ဓေယူသည်၊ မဟာသက္ကရာဇ် ၆၈-ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့၌ ဖွားမြင်ပြီး ၇-ရက်အကြာ မယ်တော် မဟာမာယာ နတ်ရွာစံ၍ တုသိတာ၌ သန္တုသိတ<br> <br>စာမျက်နှာ-200 <hr> နတ်သား ဖြစ်သည်၊ အစ်မတော် နတ်ရွာစံပြီးနောက် ညီမတော် မဟာပဇာပတိဂေါတမီသည် အဂ္ဂဒေဝီ မဟေသီမိဖုရားကြီး ဖြစ်လာသည်။</p> <p>မိထွေးတော် ဂေါတမီသည် (အစ်မတော်မှ ဘုရားလောင်းဖွားပြီး) ၂-ရက် ၃-ရက်မြောက်တွင် ဖွားမြင်သော သားရင်း နန္ဒမင်းသားကို အထိန်းတော်များထံ ထားပြီး ဘုရားလောင်း တူတော်ကိုမူ ကိုယ်တိုင် နို့တိုက်မွေးမြူသည်။</p> <h3>သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး အရိယာဖြစ်ချိန်နှင့် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုချိန်</h3> <p>နောင်တချိန်၌ ဘုရားလောင်း တောထွက်ပြီး ဘုရားဖြစ်၍ သတ္တလောကကို ချီးမြှောက်မှုပြုရာ အစဉ်သဖြင့် ကပိလဝတ်နေပြည်တော်သို့ ပထမအကြိမ်ရောက်၊ နောက်နေ့ မြို့တွင်း ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။ ဆွမ်းခံလမ်းမှာပင် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး တရားနာရ၍ သောတာပန်ဖြစ်သည်၊ ၂-ရက်မြောက်၌ နန္ဒမင်းသား ရဟန်းပြု၍ ၇-ရက်မြောက်၌ သားတော် ရာဟုလာ ရှင်ပြုသည်။</p> <p>၅-ဝါမြောက် နောက်တချိန် ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော၌ ဘုရားရှင် သီတင်းသုံးစဉ် ခမည်းတော်မင်းကြီးသည် ထီးဖြူတော်အောက်၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ် ဆိုက်ရောက်ပြီး ထိုနေ့မှာပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသောအခါ ဂေါတမီသည် ရဟန်းပြုဖို့ စိတ်ဖြစ်ပါသည်။ ထို့နောက် မဟာသမယသုတ်လာ ရဟန်း ၅၀၀-တို့၏ ကြင်ရာဟောင်း မင်းသမီး ၅၀၀-တို့သည်လည်း ရဟန်းပြုရန် သဘောတူကြပြီး ဂေါတမီထံ သွားကြသည်။</p> <h3>မိထွေးတော်နှင့် မင်းသမီး-၅၀၀ ဘိက္ခုနီဖြစ်ကြ</h3> <p>ပထမအကြိမ် မိထွေးတော်၏ လျှောက်ထားချက်ကို ဘုရားရှင် ခွင့်မပြုပါ၊ ထို့ကြောင့် ဆံပင်များရိတ်၊ ဖန်ရည်ဆိုး၊ သင်္ကန်းများဝတ်ပြီးမှ မင်းသမီး ၅၀၀-နှင့်အတူ ဝေသာလီပြည်သို့သွား၍ အရှင်အာနန္ဒာ၏ အကူအညီကိုပါ ယူကာ လျှောက်ထားမှ ဂရုဓံ ၈-ပါး တရားတို့ဖြင့် မိထွေးတော်သည် ရှင်ရဟန်းဖြစ်သည်၊ မင်းသမီး ၅၀၀-ကား ရဟန်းသံဃာ့ဘက်မှ ရဟန်းဖြစ်ကြသည်။</p> <p>မိထွေးတော်သည် ဘုရားရှင်ထံမှ သံခိတ္တသုတ် ဒေသနာဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်၍ ကြွင်း ဘိက္ခုနီမ ၅၀၀-တို့မှာ နန္ဒကောဝါဒသုတ္တန်အဆုံး၌ ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်၊ နောက်တချိန် ဇေတဝန်၌ ဘုရားရှင်က ဘိက္ခုနီမများကို အရာအထူး ထားရာ မဟာပဇာပတိဂေါတမီကို ရတ္တညူဧတဒဂ်အရာ ထားတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-201 </p><hr> <h3>ဂေါတမီ အသက် ၁၂၀-ရှည်သည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေသာလီ မဟာဝုန်တောရိုက်၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် မိထွေးတော် ထေရီမကြီးသည်လည်း အသက် ၁၂၀-ရှိပြီဖြစ်ရကား အာယုသင်္ခါရ ကုန်နေပြီကို သိ၍ ဘုရားရှင်နှင့် အဂ္ဂသာဝကစသော သံဃာတော်များအား ပန်ကြားပြီးမှ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုမည်ဟု ကြံစည်သည်။ ဘိက္ခုနီမ ၅၀၀-တို့လည်း ထို့အတူပင် ကြံစည်ကြ၏။ ထိုအချိန်၌ ငလျင်လှုပ်ခြင်း၊ အခါမဲ့ မိုးထစ်ချုန်းခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်ကာ ကျောင်းစောင့်နတ်များ ငိုကြွေးကြ၏။ ဘိက္ခုနီမများ အားလုံးက ကျောင်းစောင့်နတ်များကို အပြစ်ရှိက ခွင့်လွှတ်ရန် တောင်းပန်ကြသည်။</p> <p>မိထွေးတော်ကြီးက “မုန်းသူနှင့်တွဲ၊ ချစ်သူနှင့်လွဲကာ အမြဲ အို၊ သေ၊ ဒုက္ခ ပင်လယ်ဝေရသည့် ဘုံဘဝမှ ကင်းရန် နိဗ္ဗာန်သို့ ငါသွားတော့မည်” ဟု ရွတ်ဆိုရာ ရာဂမကင်းသူ နတ်လူအားလုံး ကြားသမျှ ငိုကြွေးကြသည်။ မြို့လယ် လမ်းမကြီးအတိုင်း ဘိက္ခုနီမများ ထွက်လာရာ သဒ္ဓါရှိသူ အမျိုးသမီးများသည်လည်း မိထွေးတော်၏ ခြေရင်း၌ ဝပ်စင်းကာ ငိုကြွေးကြသည်။</p> <p>ဘိက္ခုနီမများသည် ဘုရားထံရောက်၍ နိဗ္ဗာန်စံလိုကြောင်း ခွင့်တောင်းကန်တော့ကြပြီး သံဃာတော်များနှင့် ရာဟုလာ၊ အာနန္ဒာ စသည်တို့အားလည်း အလားတူ လျှောက်ထားကန်တော့ကြရာ သေက္ခ (ကျင့်ဆဲပုဂ္ဂိုလ်) သာ ဖြစ်သေးသော အရှင်အာနန္ဒာသည် “ဟာ သန္တိ ဂေါတမီ ယာတိ” စသည်ဖြင့် ပြင်းစွာ ငိုကြွေးရှာသည်။</p> <h3>မာတုဂါမများလည်း ယောက်ျားလိုပင် တန်ခိုးရှင်</h3> <p>ဘုရားရှင်က “မယ်တော်ဂေါတမီ၊ မာတုဂါမများ ငါဘုရားသာသနာမှာ သစ္စာသိမြင် ကျွတ်တမ်းဝင်ခြင်း၌ သံသယရှိကြသူ ဉာဏ်နည်းသူများ အယူမှားပျောက်အောင် တန်ခိုးပြဦးလော့” ဟု မိန့်သဖြင့် တစ်ပါးကအများ၊ အများကတစ်ပါး၊ ပေါ်ခြင်း၊ ပျောက်ခြင်း၊ မြင်းမိုရ်တောင်ကို ထီးရိုး၊ မြေပြင်ကို ထီးရွက်ပြု၍ အထက်အောက် ပြောင်းပြန်ကကာ ကောင်းကင်၌ ထီးဆောင်းစင်္ကြံ လျှောက်ခြင်းစသော တန်ခိုးများကို ပြသသည်။</p> <p>အံ့ဩကြသော အစည်းအဝေးပရိသတ်၏ လျှောက်ချက်အရ ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက်မှ စသော ရှေးကောင်းမှုကျင့်စဉ် (အပဒါန်) ကို အကျယ်ဟောပြရသည်။ ဘိက္ခုနီမ ၅၀၀-လည်း ကောင်းကင်သို့ ပျံတက်ကာ တန်ခိုးပြကြ၏။ “သင်တို့ နိဗ္ဗာန်စံချိန်ကို သင်တို့ပင် သိကုန်၏” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်လျှင် ဘိက္ခုနီအားလုံး ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးပြီး ပြန်ကြသည်။ ပရိသတ်များနှင့်အတူ တောရကျောင်းတိုက် တံခါးမုခ်အထိ ဘုရားရှင်က လိုက်လံပို့ဆောင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-202 <hr> ဝေသာလီပြည်တွင်း ဘိက္ခုနီမများ ကျောင်းတိုက်သို့ ရောက်ကြသောအခါ ဆိုင်ရာ ကျောင်းအသီးသီး၌ ထက်ဝက်တင်ပျဉ်ခွေ ထိုင်နေကြပြီး ဈာန် ၈-ပါးလုံးကို အနုလုံ ပဋိလုံ ဝင်စားကြသည်။ တဖန် ပထမဈာန်မှ စတုတ္ထဈာန်အထိ ဝင်စားကာ ယင်းမှထပြီးလျှင် ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံကြ၏။ မြေလှုပ်ခြင်း၊ ဥက္ကာကျခြင်းစသော အံ့ဖွယ်များ ဖြစ်ပေါ်ကြသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ထက်ပင် ဂေါတမီ နိဗ္ဗာန်ဝင်စံပုံ ခမ်းနားသည်</h3> <p>နတ်ဗြဟ္မာများ ဘုရားထံသွားပြီး မိထွေးတော်တို့ နိဗ္ဗာန်စံကြပြီဖြစ်ကြောင်း လျှောက်ထားရာ သံဃာများနှင့်အတူ ဘုရားရှင် ကြွတော်မူသည်။<br> ၁။ ရှေ့ဆုံးမှ လူ၊ နတ်၊ နဂါး၊ အသူရာနှင့် ဗြဟ္မာများ၊<br> ၂။ နတ်များထမ်းသော အလောင်းတင် ရွှေပြာသာဒ် ၅၀၀ (ဝိသုကြုံနတ်သား ဖန်ဆင်းသည်)၊<br> ၃။ လောကပါလ နတ်မင်းကြီးလေးဦး ထမ်းသော မိထွေးတော်အလောင်းတင် ပြာသာဒ်၊</p> <p>၄။ သံဃာနှင့် ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် လိုက်ပါလျက် လမ်းတလျှောက်လုံး ကောင်းကင်ပြည့် မျက်နှာကြက်မိုး၍ အလံတံခွန်၊ ပန်းနံ့သာ၊ တူရိယာ ကခြင်း၊ သီခြင်းမျိုးစုံဖြင့် သုသာန်အရောက် ပူဇော်ချီးမြှောက်ကြသည်။</p> <p>ထိုအချိန်၌ လ၊ နေ၊ နက္ခတ်အားလုံးကို လူများ မြင်ကြရ၏။ မွန်းတည့်ချိန် ဖြစ်သော်လည်း နေသည် လကဲ့သို့ အေးမြနေသည်။ ဘုရားရှင်၏ သင်္ဂြိုဟ်ခန်းပင် ဤမျှ မဆန်းကျယ်၊ မပြည့်စုံပါ။ ဤမိထွေးတော်၌ကား ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင်သာမက အရှင်သာရိပုတ္တရာကိုယ်တိုင်ပင် ကြပ်မတ်စီစဉ်၍ ဖြစ်သည်။</p> <p>သုသာန်၌ နံ့သာထင်းပုံထက်တင်၍ သင်္ဂြိုဟ်ပြီးလတ်သော် မိထွေးတော်၏ သပိတ်၌ အရိုးဓာတ်များကို ထည့်ယူပြီး ဘုရားရှင်အား ဆက်ကပ်ကြသည်။ ဘုရားရှင်က “အနှစ်ရှိ၍ ခိုင်မြဲသော သစ်ပင်ကြီး၏ စည်ကားသော ပင်စည်ကြီးသည် မမြဲဘဲ ပြိုလဲသကဲ့သို့၊ သစ်ပင်ကြီးနှင့်တူသော ဘိက္ခုနီသံဃာ၏ ပင်စည်နှင့်တူသော မိထွေးတော်သည် ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံရုပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းလေပြီတကား” စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၂။ ပညာကြီးရင့်သူ ရဟန်းမိန်းမများတွင် ခေမာသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</h3> <p>ခေမာအလောင်း အမျိုးသမီးသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ပညာဧတဒဂ်ရ သုဇာတာထေရီမကို အားကျ၍ ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။</p> <h3>မိဖုရားချည်း ဖြစ်နေရသော ခေမာ</h3> <p>အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု၍ စုတေသော် တာဝတိံသာစသော အထက်နတ်ပြည် ၅-ထပ်၌ အစဉ်အတိုင်း နတ်မိဖုရားချည်းပင် ဖြစ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-203 <hr> ၉၁-ကမ္ဘာ၌ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက်တွင် တရားဟော ဓမ္မကထိက ဘိက္ခုနီမဖြစ်၍ အနှစ်တစ်သောင်းပတ်လုံး တရားအားထုတ် ဟောပြောကာ သာသနာပြုသည်။ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကောဏာဂုံဘုရားလက်ထက်၌ ဗာရာဏသီသဌေးသမီး ဖြစ်၍ (သီးခြားအမည်မပါ) ဓနဉ္စာနီ၊ သုမေဓာ အပျိုစင်သမီး ၂-ဦးနှင့်အတူ သံဃိကကျောင်းတိုက်ကြီးတစ်ခု ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းကြသည်။ သေလွန်သော် ၃-ဦးလုံး တာဝတိံသာနတ်ပြည်သို့ ရောက်ကြသည်။</p> <h3>သမီးတော် ၇-ဦး၏ အဆုံးဘဝများ</h3> <p>ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကဿပဘုရားလက်ထက်တွင် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ဦးအနက် အကြီးဆုံး သမဏီမင်းသမီး ဖြစ်လာသည်။ သမီးတော် ၇-ဦးလုံးသည် ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ထင်ရှားသူများဖြစ်၍ မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်။ အမည်များမှာ—<br> ၁။ သမဏီမင်းသမီးသည် ခေမာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၂။ သမဏဂုတ္တာမင်းသမီးသည် ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၃။ ဘိက္ခုနီမင်းသမီးသည် ပဋာစာရာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၄။ ဘိက္ခုဒါယိကာမင်းသမီးသည် ကုဏ္ဍလကေသာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၅။ ဓမ္မာမင်းသမီးသည် ကိသာဂေါတမီထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၆။ သုဓမ္မာမင်းသမီးသည် ဓမ္မဒိန္နာထေရီ ဖြစ်လာသည်။<br> ၇။ သံဃဒါယိကာမင်းသမီးသည် ဝိသာခါကျောင်းအမကြီး ဖြစ်လာသည်။</p> <p>ခေမာအလောင်း သမဏီမင်းသမီးသည် ဘိက္ခုနီပြုရန် စေတနာသန်သော်လည်း ခမည်းတော်မင်းကြီးထံမှ အခွင့်မရပါ။ သမီးတော် ၇-ဦးလုံး ခင်ပွန်းမရှာဘဲ နှစ် ၂-သောင်းကြာကာလပတ်လုံး ဗြဟ္မစရိယ အကျင့်စင်ကြယ်သော ဘဝဖြင့် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်ပြီး ဂန္ဓကုဋိဆောက်လှူလျက် ဘုရားရှင်အား ပြုစုလုပ်ကျွေးကြသည်။ သမဏီမင်းသမီးသည် ဘုရားရှင်၏ မဟာနိဒါနသုတ္တန်ကို နှုတ်ငုံအာဂုံဆောင်၍ ရွတ်ဖတ်ပူဇော်သည်။ စုတေသော် တာဝတိံသာ နတ်မိဖုရားကြီး ဖြစ်သည်။</p> <h3>ရုပ်လှသူများ အဆုံးဘဝ၌ပင် ခေမာသည် (မာနကြီးသည်)</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ မဒ္ဒတိုင်း၊ သာဂလမြို့၊ မဒ္ဒရာဇ်မင်းသမီးဖြစ်ကာ ပြည်သူများ ဘေးရန်ကင်းစေလျက် မွေးဖွားလာသူဖြစ်၍ ခေမာမည်သည်။ အရွယ်ရောက်သော် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး၏ မိဖုရားကြီးဖြစ်ကာ အဆင်းလှသလောက် မာန်မာန အလွန်မောက်လှသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ဝေဠုဝန်၌ သီတင်းသုံးနေသော်လည်း “အဆင်း၌ အပြစ်ကို ဘုရားဟောသည်” ဟု တဆင့်စကား ကြားရသော ခေမာမိဖုရားသည် ဘုရားထံသို့ မသွားပေ။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးသည် “ဘုရား၏ အမြတ်ဆုံး အလုပ်အကျွေးဖြစ်သော ငါကဲ့သို့<br> <br>စာမျက်နှာ-204 <hr> သောသူ၏ မိဖုရားကြီး ဘုရားထံမသွားသည်ကို မကျေနပ်နိုင်” ဟု ကြံကာ စာရေးဆရာများကို ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်ဘွဲ့ ဖွဲ့နွဲ့စေ၍ “ခေမာမိဖုရားကြီး ကြားလောက်ရာမှ ရွတ်ဆိုကြရမည်” ဟု အဆိုကျော်များကို ဆိုစေသည်။</p> <h3>ဥယျာဉ်တော်ဘွဲ့ ၄-ဂါထာ</h3> <p>၁။ ပျော်ဖွယ်ကောင်းသော ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးရာ ဝါးတောဥယျာဉ်တော်ကို မမြင်ဖူးသူသည် နတ်များ၏ နန္ဒဝန်ဥယျာဉ်ကို မမြင်ဖူးသူသာဟု ငါတို့ မှတ်ထင်ကြသည်။</p> <p>၂။ ဗိမ္ဗိသာရဘုရင်နှင့် ဘုရားရှင် နှစ်သက်တော်မူအပ်သော ဝါးတောဥယျာဉ်တော်ကို မြင်ရသောသူသည် သိကြားမင်း နှစ်သက်အပ်သော နန္ဒဝန်ဥယျာဉ်ကို ကောင်းစွာမြင်ရသည် မည်၏။</p> <p>၃။ တာဝတိံသာနတ်များသည် နန္ဒဝန်ဥယျာဉ်ကို ထားခဲ့ကြ၍ မြေပြင်သို့ သက်ဆင်းကာ ပျော်ဖွယ်ကောင်းသော ဝါးတောဥယျာဉ်တော်ကို မြင်ကြရလျှင် ရင်သပ်ရှုမော အံ့ဩလွန်ကဲ၍ မရောင့်ရဲနိုင်ကြတော့ပါ။</p> <p>၄။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး၏ ကုသိုလ်ကြောင့် ဖြစ်လာရသော ဝါးတောမည်ခေါ် ဥယျာဉ်တော်သည် ဘုရားရှင်၏ အာနုဘော်ဖြင့် ဟန်ဆောင်ဆင်အပ်ရကား ဥယျာဉ်တော်၏ ဂုဏ်အပေါင်းကို အဘယ်ပညာရှိကမျှ ကြွင်းမရှိအောင် မသီကုံး မနှိုင်းဖွဲ့နိုင်တော့ပါ...</p> <p>ဟူ၍ပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>တေးဂီတ၏ ဆွဲဆောင်မှုစွမ်းအား</h3> <p>ခေမာမိဖုရားကြီးသည် ဥယျာဉ်တော်ဘွဲ့ကို ကြားရလျှင်ပင် သွားလိုစိတ်ဖြစ်၍ မင်းကြီးကို ပန်ကြားရာ မင်းကြီးက “ဘုရားဖူးမှပဲ ပြန်လာခဲ့၊ သွားပါ” ဟု ခွင့်ပြုလိုက်သည်။ မိဖုရားကြီးသည် (မင်းကြီးအား စကားတုံ့ပြန်မပြောတော့ဘဲ) ကြီးစွာသော အခမ်းအနားဖြင့် (ဘုရားနှင့် မတွေ့ရအောင် ဆွမ်းခံကြွချိန်၌) ဥယျာဉ်တော်သို့ သွားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် “မိဖုရား ဘုရားမဖူးလျှင် ငါ့အမိန့်ဖြင့် ဖူးဖြစ်အောင် ဖူးစေ” ဟု အတူသွားသော မင်းချင်းယောက်ျားများကို မှာထားလိုက်သည်။ မိဖုရားကြီးသည် ဥယျာဉ်တော်အတွင်းသို့ ဝင်ကာ သစ်ပင်၊ ပန်းများနှင့်အတူ ဆိတ်ငြိမ်သောကျောင်း၊ ကန်၊ ဇရပ်များကို လှည့်လည်ကြည့်ရှုရာ ယောဂီရဟန်းတစ်ပါး တရားအားထုတ်နေသည်ကို မြင်၍ “ငယ်ရွယ်ချိန်၌ ကာမဂုဏ်ခံစားပြီး အရွယ်ကြီးမှ တရားလုပ်သင့်သည်” ဟုပင် မှားယွင်းစွာ ကြံစည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-205 <hr> မိဖုရားသည် နေရာစုံ လှည့်လည်ကြည့်ရှုပြီး “ဘုရားမရှိ” ဟု ထင်ကာ ဂန္ဓကုဋီကျောင်းကို ကြည့်လတ်သော် ခေမာလာမည်ကို သိသဖြင့် ဘုရားရှင်သည် ဆွမ်းခံပင်မကြွဘဲ ကျောင်းတော်၌ပင် တန်ခိုးတော်ဖြင့် ဖန်ဆင်းထားသော ခေမာထက် အဆပေါင်းများစွာ လှပတင့်တယ်သော အမျိုးသမီးငယ် ယပ်လေခတ်နေပုံကို မြင်တော့သည်။</p> <h3>ဣဒ္ဓိရုပ်တန်ခိုးကြောင့် ခေမာ မာနကျိုးရ</h3> <p>မိဖုရားသည် “နတ်သမီးတမျှ လှပသောမိန်းမသော်မှ ဘုရားရှင်အနီး၌ ယပ်လေခတ်ပေးနေသည်၊ ငါကား သူ့အလုပ်အကျွေးကိုမျှ မမီ၊ မာနစိတ်ဖြင့် ငါပျက်စီးလေပေါ့” ဟု ကြံကာ အမျိုးသမီးငယ်ကို ကြည့်နေစဉ် ဘုရားရှင်၏ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် ယင်းအမျိုးသမီးသည် ဆံဖြူ၊ သွားကျိုး၍ အိုမင်းလာပြီး မျက်ဖြူဆိုက်ကာ ယပ်နှင့်တကွ လဲကျသေဆုံးသွားတော့သည်။</p> <p>ထိုအခြေအနေကို မြင်သော ပါရမီရှင် ခေမာမိဖုရားသည် “ဤသို့ သဘောရှိသော ခန္ဓာကိုယ်သော်မှ ဤပုံပျက်စီးရသည်၊ ငါ့ကိုယ်လည်း ဤပုံပင် ဖြစ်ရမည်” ဟု သံဝေဂဖြစ်နေစဉ် ဘုရားရှင်က—</p> <p>“ပင့်ကူသည် မိမိပြုသော ကွန်ရက်သို့ အစဉ်လျှောက်နေသကဲ့သို့၊ ရာဂမာန်ယစ်သူတို့သည်လည်း မိမိပြုအပ်သော ကိလေသာအလျဉ် ခန္ဓာအစဉ်သို့ အစဉ်လိုက်နေကြရသည်။ ပညာရှိများကား ကာမဂုဏ်ချမ်းသာကို မတွယ်တာဘဲ ပယ်စွန့်ပြီး ကိလေသာအလျဉ် ခန္ဓာအစဉ်ကို ဖြတ်ကာ နိဗ္ဗာန်သို့ သွားကြသည်” ဟု ဟောတော်မူပြီး ကဿပဘုရားလက်ထက် သမဏီမင်းသမီးဘဝက နှုတ်တက်အာဂုံဆောင်ခဲ့ဖူးသော မဟာနိဒါနသုတ်ကို ဟောတော်မူရာ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ထိုအခါ ခေမာမိဖုရားသည် ဘုရားရှင်ခြေတော်ရင်း၌ ဝပ်စင်းပြီး မိမိအထင်မှားမှုများကို ကန်တော့လိုရကား—</p> <h3>ခေမာမိဖုရား၏ ကန်တော့ပန်းလွှာ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ</h3> <p>နမော တေ သဗ္ဗဒဿာဝိ၊ နမော တေ ကရုဏာကရ၊<br> နမော တေ တိဏ္ဏသံသာရ၊ နမော တေ အမတံဒဒ—<br> စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သဗ္ဗဒဿာဝိ—ကြွင်းမဲ့ဥဿုံ အလုံးစုံကို အကုန်သိမြင် အရှင်မြတ်ဘုရား။ တေ—ဉာဏ်မြင်ကြီးသလောက် ခရီးရောက်၍ ထွင်းဖောက်သိမြင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—<br> <br>စာမျက်နှာ-206 <hr> မိမိရုပ်သွင် စိတ်ကြီးဝင်၍ အထင်လွှဲလေ အပြစ်တွေကို ကျေစေဖို့ရာ ရှိခိုးကန်တော့ပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>ကရုဏာကရ—သနားကြင်နာ ကရုဏာ၏ တည်ရာစင်စစ် ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ တေ—ကရုဏာကြီးသလောက် ဉာဏ်တော်ရောက်၍ စောင့်ရှောက်ကယ်တင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—ကယ်တင်ရာတွင် ကိုယ်ပါဝင်သဖြင့် အစဉ်မြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>တိဏ္ဏသံသာရ—သံသရာပြင်ကျယ် ရေပင်လယ်ကို အလွယ်ကူးမြောက် ကမ်းသို့ရောက်၍ စောင့်ရှောက်ကယ်တင် အရှင်မြတ်ဘုရား။ တေ—ဒုက္ခကြီးမား သတ္တဝါများကို သနားကယ်တင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—ကယ်တင်ရာတွင် ကိုယ်ပါဝင်သဖြင့် အစဉ်မြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>အမတံဒဒ—မသေရာအမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို ဧကန်မသွေ ပေးဝေတတ်သော အရှင်မြတ်ဘုရား။ တေ—မသေရာအမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို ဧကန်သိမြင် အရှင်ဘုရားအား။ နမော—နိဗ္ဗာန်ကိုပင် ကိုယ်တိုင်မြင်သဖြင့် အစဉ်မြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <h3>မင်းတရားကျေးဇူး မိဖုရား အကျိုးထူး</h3> <p>ခေမာမိဖုရား ကန်တော့သောအခါ ဘုရားရှင်က “တိဋ္ဌ ခေမေ—ရှိပေစေ၊ နေပေစေ ချစ်သမီးခေမာ” ဟု သည်းခံစကား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ခေမာသည် ဘုရားရှိခိုးပြီး နန်းဟော်သို့ ပြန်လာကာ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးကို ရှိမခိုးဘဲ အနီး၌ ရပ်တည်သည်။ မင်းကြီးလည်း အမူအရာဖြင့်ပင် “မိဖုရား တရားထူးရပြီ” ဟု သိရကား “ဘုရားဖူးခဲ့ရသလော” ဟု မေးရာ မိဖုရားက “အရှင်မင်းကြီးတို့ ဖူးရခြင်းကား အနည်းငယ်သာ၊ ငါသည် ဘုရားကို အကောင်းဆုံး ဖူးခဲ့ရပါပြီ၊ ရဟန်းပြုဖို့ ခွင့်ပြုပါ” ဟု ပန်ကြားတော့သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ကောင်းပြီဟု ခွင့်ပြုကာ ရွှေထမ်းစင်ဖြင့် ဘိက္ခုနီမကျောင်းတိုက်သို့ ပို့၍ ရဟန်းပြုစေသည်။</p> <p>ခေမာမိဖုရား ဘိက္ခုနီမပြုပြီး ၁၅-ရက်မြောက် ဥပုသ်ပြုရာ၌ ထွန်းညှိသော ဆီမီးတောက်ခြင်း၊ ငြိမ်းခြင်းကို မြင်၍ ရုပ်နာမ်၌ ဖြစ်ပျက်ထင်မြင် ဆင်ခြင်ရာ ပဋိသမ္ဘိဒါ အဘိညာဉ်စုံလင်သော ရဟန္တာမ ဖြစ်သွားသည်။</p> <p><b>အင်္ဂုတ္တိုရ် အဋ္ဌကထာ၏ အထူးမိန့်ချက်</b>။ ။ ခေမာသည် လူ့ဘဝ၌ပင် ရဟန္တာ ဖြစ်သည်။ လူများ အရဟတ္တဖိုလ်ရလျှင် ထိုနေ့၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရမည်၊ သို့မဟုတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-207 <hr> အာယုသင်္ခါရ ကျန်သေးလျှင် ရဟန်းပြုရမည် ဖြစ်ရာ အာယုသင်္ခါရ ရှိသေးသည်ကို ခေမာမိဖုရား သိသဖြင့် နန်းတော်ပြန်ကာ မင်းကြီးအား ခွင့်တောင်းခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>၃။ တန်ခိုးကြီးကုန်သူတို့တွင် ဥပ္ပလဝဏ်သည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</h3> <p>ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီမ အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးသမီးဖြစ်၍ ဣဒ္ဓိမန္တဧတဒဂ်ရ ထေရီတစ်ပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ အသက်ထက်ဆုံး ကောင်းမှုပြု၍ စုတေသော် တာဝတိံသာ၌ ဖြစ်သည်။ ယင်းမှ လူ့ပြည်ပြန်လာကာ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတစ်ဆူအား ကြာပန်းနှင့်တကွ ဆွမ်းလှူသည်။</p> <h3>ကိကီမင်းကြီး၏ ဒုတိယသမီး ကျောင်းအမ</h3> <p>၉၁-ကမ္ဘာ၌ ဝိပဿီဘုရားလက်ထက်တွင် ဗာရာဏသီသဌေးသမီး ဖြစ်ကာ ဘုရားရှင်ကို ကြာပန်းဖြင့် ပူဇော်ပြီး စိတ်ဖြင့်သာ လှသူဖြစ်ဖို့ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကဿပဘုရားလက်ထက်၌ ဗာရာဏသီပြည် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်တွင် ဒုတိယ သမဏဂုတ္တာမင်းသမီးဖြစ်၍ အနှစ် ၂-သောင်း အပျိုစင်ဘဝဖြင့် တရားကျင့်ကာ သံဃိကကျောင်းတိုက်ကြီး ဆောက်လှူခဲ့ပြီး နတ်ပြည်ရောက်သည်။ လူဖြစ်ပြန်သောအခါတွင်လည်း ကဿပဘုရား၏ တပည့် ရဟန္တာတစ်ပါးအား ရွှေအဆင်းပမာ ဝါဝင်းချောမွေ့သော အဝတ်ကို လှူခဲ့သည်။</p> <p>ထိုဘဝမှ စုတေသော် သိဝိတိုင်း၊ အရိဋ္ဌပူရပြည်၊ တိရိဋ္ဌိဝစ္ဆပုဏ္ဏားသဌေးသမီး ဥမ္မာဒန္တီ အလှမယ် ဖြစ်လာသည်။ ယင်းဘဝမှ စုတေသော် ရွာငယ်တစ်ခု၌ လယ်သမားသမီး ဖြစ်လာပြီး လယ်လုပ်တဲသို့ သွားလတ်သော် လမ်းကြားရေအိုင်၌ ပဒုမ္မာကြာပန်းနှင့်တကွ ပေါက်ပေါက်ထည့်ဖို့ ကြာရွက်များ ခူးလာသည်။</p> <h3>ဥမ္မာဒန္တီမှ ဖြစ်လာသော လယ်သူမ ပန်းလှူပြီးမှ ပြန်ယူ</h3> <p>လယ်တဲသို့ ရောက်သော် သလေးနှံများ ခြွေလှေ့၍ ပေါက်ပေါက်လှော်ကာ အပွင့် ၅၀၀ ရေတွက်နေစဉ် ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တစ်ပါး ကြွလာသဖြင့် ပေါက်ပေါက် ၅၀၀ ကို သပိတ်၌ထည့်ပြီး ကြာပန်းဖုံးကာ လှူလိုက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ် အတန်ငယ် ကြွသွားစဉ် “ရဟန်းမည်သည် ပန်းကို လိုမည်မဟုတ်” ဟု ကြံကာ လိုက်သွားပြီး ပန်းကို ပြန်တောင်းသည်။ တဖန် “ပန်းကို မလိုလျှင် လှူစဉ်ကပင် သပိတ်၌ အတင်းခံမည်မဟုတ်၊ အရှင်မြတ် ပန်းကို လိုချင်ပေမည်” ဟု ကြံကာ ပြန်လှူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-208 <hr> အရှင်မြတ်အား ဝန်ချတောင်းပန်ပြီး “ပေါက်ပေါက် လှူရခြင်းကြောင့် ယင်းနှင့်အမျှ သားရတနာများ ထွန်းကားပါစေ၊ ကြာပန်းလှူရသောကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ၌ တပည့်တော်မ၏ ခြေလှမ်းတိုင်းတွင် ပဒုမ္မာကြာ မြေမှ ပေါ်ထွက်ပါစေ” ဟုလည်း ဆုတောင်းသည်။</p> <p>သူငယ်မ ကြည့်နေစဉ်ပင် အရှင်မြတ်သည် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ကြွ၍ ကြာပန်းများကို ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ နင်းကြွရာ နန္ဒမူလိုဏ်လှေကားရင်း၌ ခြေသုတ်ပြုထားသည်။ ယင်းသူငယ်မ စုတေသော် နတ်၌ ဖြစ်၍ ယင်းနတ်သမီး ခြေလှမ်းတိုင်း ပဒုမ္မာကြာပန်း ခြေအောက်၌ ခံလာသည်။</p> <p>နတ်ပြည်မှ စုတေသော် လူ့ပြည်ဝယ် တောင်ခြေရင်း ပဒုမ္မာရေအိုင်ကြီးအတွင်း ကြာတိုက်၌ သံသေဒဇ ပဋိသန္ဓေယူသည်။ ထိုကြာအိုင်ကို မှီနေသော ရသေ့တစ်ပါးသည် နံနက်စောစော မျက်နှာသစ်ရန် ထိုကြာအိုင်သို့ သွားရာ ပွင့်နေသော ကြာများအကြား ကြီးမားသော ကြာရုံကြီးကို မြင်၍ “ထူးရမည်” ဟု ကြံကာ ဆင်းခူးသည်။</p> <h3>လက်မ စုပ်ရသော ပဒုမဝတီ အလှမယ်</h3> <p>ခူးလိုက်သည်နှင့် ပွင့်လာသော ကြာတိုက်အတွင်း၌ လျောင်းနေသော သမီးငယ်ကို တွေ့ရာ သမီးဟူသော ချစ်ခြင်းဖြင့် ကြာပန်းနှင့်အတူ သမီးငယ်ကို ကျောင်းသို့ ယူလာသည်။ သမီးငယ်၏ ကုသိုလ်ကြောင့် ရှင်ရသေ့၏ လက်မမှ နို့ရည်ထွက်လာသည်။ ပထမ ကြာပန်းနွမ်းလျှင် အသစ်ခူးပြီး ယင်းကြာပန်း၌ သမီးငယ်ကို အိပ်စေသည်။ ယင်းသမီးငယ် ပြေးသွားနိုင်ချိန်မှစ၍ ခြေ၌ ပဒုမ္မာကြာထွက်၍ ခံလာသည်။ ကုက္ကုမံအစုအပုံ အဆင်းရှိသော သမီးငယ်ကား လူမက နတ်မမျှ အလွန်အဆင်းလှသည်။ ပဒုမ္မာကြာတိုက်၌ ရအပ်သဖြင့် ပဒုမဝတီ ဟုပင် ဖခင်ရသေ့က နာမည်ပေးသည်။</p> <p>ပဒုမဝတီ အရွယ်ရောက်လာပြီးသော တစ်နေ့၌ ဖခင်ရသေ့ကြီး သစ်သီးရှာ တောသွားခိုက် မုဆိုးတစ်ဦး ရောက်လာရာ လူမကအောင် လှနေသော ပဒုမဝတီကို မြင်၍ “အကြောင်းသိအောင် စုံစမ်းမည်” ဟု ကြံကာ ရသေ့ကြီး ပြန်လာချိန်အထိ စောင့်နေသည်။</p> <p>ပြန်လာသော ရသေ့ကြီးအား ကြိုဆိုဝတ်ပြုပုံကို မြင်၍ လူစင်စစ်ဖြစ်ကြောင်း သိကာ မုဆိုးသည် ရသေ့ကြီးကို ရှိခိုးထိုင်သည်။ ရသေ့သည် မုဆိုးအား သစ်သီး၊ ရေများဖြင့် ဧည့်ခံပြီး “ဤတောမှာ နေမည်လော၊ ပြန်သွားမည်လော” ဟု မေးရာ “တောမှာ အလုပ်မရှိ၊ ပြန်သွားပါမည်” ဟု လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-209 <hr> သံသေဒဇအလှ မိဖုရားဘဝရသည်<br> ရှင်ရသေ့က “သင် မြို့ပြန်လျှင် ယခုတွေ့ပုံအကြောင်း မပြောဘဲ နေနိုင်ပါမည်လော” ဟု မေးရာ “အရှင်ရသေ့ သဘောမကျလျှင် မပြောပါ” ဟု မုဆိုးက ရသေ့ကြီးကျေနပ်အောင် လျှောက်ထားပြီး ရှိခိုးကာ ပြန်သည်။ နောက်ပြန်လာလျှင် လမ်းမှတ်မိဖို့ သစ်ခက် သစ်ပင်များ မှတ်သား၍ ပြန်သည်။</p> <p>မုဆိုး ဗာရာဏသီရောက်လျှင် မင်းကြီးထံသွားပြီး တောင်ခြေ၌ တွေ့ခဲ့ရသော မိန်းမရတနာအကြောင်း ပြည့်စုံစွာ လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးသည် တောင်ခြေသို့ လျင်မြန်စွာသွားပြီး ကျောင်းဝင်ကာ ရသေ့ကို ရှိခိုးပြီး ထိုင်နေသည်။ ရသေ့အတွက် ယူလာသော ရသေ့အသုံးအဆောင်များကို ရသေ့ကြီးခြေရင်း၌ ထားပြီး “အရှင်ဘုရား တောမှာ ဘာလုပ်နေမလဲ၊ သွားကြပါစို့” ဟု လျှောက်ရာ ရသေ့ကြီးက “သင်မင်းကြီးတို့သာ သွားကြပါ” ဟု ပြန်မိန့်သည်။</p> <p>ထိုအခါ မင်းကြီးက “တပည့်တော်တော့ ပြန်မှာပါ အရှင်ဘုရား၊ အနီးမှာ မာတုဂါမရှိနေသည် ကြားရပါသည်၊ မာတုဂါမသည် ရသေ့ရဟန်းများအား မသင့်လျော်ပါ၊ ထိုမာတုဂါမသည် တပည့်တော်နှင့်အတူ လိုက်စေချင်ပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ ရှင်ရသေ့က “လူများ စိတ်ကျေနပ်ဖို့ ခဲယဉ်းသည်၊ မိဖုရားများအလယ် ငါ့သမီး နေနိုင်မယ် မထင်ပါ” ဟု စိုးရိမ်စကား မိန့်ကြားသဖြင့် မင်းကြီးက “တပည့်တော် နှစ်သက်သော အချိန်မှစ၍ မိဖုရားကြီးအရာထား ချီးမြှောက်ပါမည်” ဟု လျှောက်ထားလိုက်သည်။</p> <p>ရှင်ရသေ့သည် သမီးကို ခေါ်ပြီး “သမီး၊ သင် အရွယ်ရောက်လာပြီ၊ မင်းကြီးမြင်ပြီးချိန်မှစ၍ ဤနေရာ၌ သမီးမနေသင့်တော့ပေ၊ မင်းကြီးနှင့်အတူ လိုက်သွားလော့” ဟု မိန့်ကြားရာ ပဒုမဝတီသည် ဖခင်၏စကားကို မငြင်းဆန်ဘဲ ဝန်ခံ၍ ရှိခိုးငိုကြွေးကာ ရပ်နေစဉ် မင်းကြီးသည် ရသေ့ကြီးကျေနပ်အောင် ထိုနေရာ၌ပင် ပဒုမဝတီကို ရွှေငွေရတနာအပုံထက်၌ တင်ထား၍ အဘိသိက်သွန်းဖျန်းသည်။</p> <h3>ပဒုမဝတီအား မိဖုရား ၅၀၀ ငြူစူကြသည်</h3> <p>မင်းကြီးသည် ပဒုမဝတီရောက်ချိန်မှစ၍ အခြားမိဖုရားများကို ငဲ့စောင်း၍မျှ မကြည့်တော့ချေ။ အခြားမိဖုရားများ အားလုံး မနာလိုစိတ် နှိပ်စက်ကြသဖြင့် “ပဒုမဝတီသည် လူသားမဟုတ်ပါ၊ ဖဝါးအောက်မှာ ကြာထပေါက်သော လူသားကို ဘယ်မှာ မြင်ဖူးပါသနည်း။ ပဒုမဝတီကား ဘီလူးမသာ ဖြစ်၍ နန်းတော်မှ နှင်ထုတ်ပါ” ဟုပင် မင်းကြီးအား ကုန်းချောလျှောက်ထားကြသည်။ မင်းကြီးကား ဆိတ်ဆိတ်သာ နေတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-210 <hr> တိုင်းစွန်နယ်ဖျား၌ သူပုန်ရန်ရှိသဖြင့် ကိုယ်လေးလက်ဝန်ရှိသော ပဒုမဝတီကို နန်းတော်၌ ထားခဲ့ပြီး မင်းကြီးထွက်သွားရာ အခွင့်ကောင်းရသော မိဖုရားများက အလုပ်အကျွေးမိန်းမအား လက်ဆောင်ပေး၍ “ပဒုမဝတီ သားဖွားလျှင် ဖွားချင်း လွတ်ရာဖယ်ထားပြီး သစ်သားတုံးတစ်ခု သွေးလိမ်းကာ ပဒုမဝတီအနီး၌ ချထားပါ” ဟု မှာထားကြသည်။</p> <p>ပဒုမဝတီမိဖုရားသည် မကြာမီ မဟာပဒုမမင်းသားကို ဖွားမြင်သည်။ မင်းသားဖွားပြီး လျောင်းနေစဉ် သွေးစက်၌ သံသေဒဇမင်းသား ၄၉၉-ပါးတို့လည်း ဖြစ်လာရာ ပဒုမဝတီ၏ သားတော်မင်းသား ၅၀၀-တိတိ ရှိလေသည်။</p> <h3>အနီးကပ်ရန်သူဒဏ် မိဖုရားကြီးခံရ</h3> <p>ပဒုမဝတီမိဖုရား သတိမေ့မြောနေစဉ် အလုပ်အကျွေးမိန်းမသည် သစ်သားတုံးတစ်ခုကို သွေးလိမ်းကာ မိဖုရားကြီးအနီး၌ ချထားပြီး အခြားမိဖုရား ၅၀၀ အား အကြောင်းကြားရာ သားတစ်ယောက်စီကို ဝှက်ယူသွားကြသည်။ ကြုတ် ၅၀၀ လုပ်ကာ မင်းသားများကို သိပ်ပြီး တံဆိပ်နှိပ်ထားကြသည်။</p> <p>ပဒုမဝတီ သတိရ၍ အလုပ်အကျွေးမိန်းမအား သားကို မေးရာ စီမံထားသော သွေးလိမ်းသည့် သစ်သားတုံးကို ပြသဖြင့် မိဖုရားကြီး စိတ်ဆင်းရဲကာ အရှက်တကွဲ မဖြစ်ဖို့ ယင်းသစ်သားတုံးကို ခွဲစိတ်ဖျောက်ဖျက်ခိုင်းသည်။</p> <p>မင်းကြီးပြန်လာ၍ နက္ခတ်ကောင်းစောင့်ရင်း မြို့ပြင်၌ ယာယီစံနန်း စံမြန်းချိန်၌ မိဖုရား ၅၀၀ အကြိုလာကြပြီး ပဒုမဝတီအကြောင်းကို ယုံတော်မမူလျှင် အလုပ်အကျွေးမိန်းမကို ခေါ်မေးပါမည့်အကြောင်း လုပ်ဇာတ်ကို အဟုတ်မှတ်အောင် လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးသည် မလေ့လာ မထောက်လှမ်းတော့ဘဲ ‘ဘီလူးမ’ ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ နန်းတော်မှ ပဒုမဝတီကို နှင်ထုတ်တော့သည်။</p> <h3>လှူပြီးအလှူ ပြန်ယူခြင်းကြောင့် အကျိုးပေးမဖြောင့်</h3> <p>ရွှေနန်းတော်မှ ထွက်ရလျှင်ပင် မိဖုရား၏ ခြေခံကြာ ပျောက်ကွယ်၍ အရေအဆင်း ပျက်စီးတော့သည်။ လှူပြီးကြာပန်းကို ပြန်ယူခြင်းအပြစ်ပင် ဖြစ်၏။ အားကိုးရာမဲ့ သွားနေသော ပဒုမဝတီကို အမယ်အိုတစ်ဦး မြင်၍ မေးမြန်းရာ “ဧည့်သည်ပါ အမေ၊ နေရာရလိုရငြား ရှာနေပါသည်” ဟု ပြောဆိုသဖြင့် သမီးအသွင် ချစ်ခင်သော အမယ်အိုက ခေါ်ယူကျွေးမွေးထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-211 <hr> ထိုအချိန်တွင် မိဖုရား ၅၀၀-တို့သည်လည်း အရှင်မင်းကြီး စစ်တိုက်သွားစဉ်က ဂင်္ဂါမြစ်စောင့်နတ်အား “မင်းကြီး အောင်နိုင်၍ ပြန်လာလျှင် သင်နတ်မင်းအား ပူဇော်ပြီး ရေကစားပါမည်” ဟု ဆုတောင်းခဲ့ပါသည်။ “ယခု ထိုအကြောင်း နတ်အား အသိပေးပါစို့” ဟု သဘောတူ လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးက ခွင့်ပြုသဖြင့် ရေကစားသွားကြသည်။</p> <p>မိဖုရားများ မြစ်ဆိပ်ရောက်လျှင် သားငယ် ၅၀၀-ထည့်ထားသော ကြုတ်များကို အဝတ်ဖြင့် ဖုံးကာ ခြုံလာကြသည့်အတိုင်း ရေထဲသို့ဆင်းပြီး ကြုတ်များကို မျှောချကြသည်။ ကြုတ်များအားလုံးသည် အောက်ဆိပ်ရှိ ပိုက်ကွန်၌ မိနေကြ၏။ ပိုက်သမားများသည် ထူးထူးဆန်းဆန်း မိလာသော ကြုတ်များကို မင်းကြီးထံ ဆက်သသဖြင့် ဖွင့်စေရာ မဟာပဒုမမင်းသား စံရာကြုတ်ကို စတင်ဖွင့်မိ၍ အကြောင်းစုံ သိရှိရတော့သည်။</p> <h3>မိဖုရား-၅၀၀ မသမာအပြစ် ပြေးမလွတ်</h3> <p>မင်းသားများ၏ ကံကြောင့် ကြုတ်၌ နေရစဉ်အတွင်း လက်မမှ နို့ရည်များ ယိုစီး၍ စို့သောက်ကြရသည်။ သိကြားမင်းကလည်း ဗာရာဏသီမင်း သံသယကင်းစေရန် ကြုတ်အတွင်း၌ “ဤမင်းသားများကား ပဒုမဝတီမိဖုရားမှ ဖွားသည့် ဗာရာဏသီမင်း၏ သားတော်များ ဖြစ်သည်။ သားတော်များကို ပဒုမဝတီ၏ ရန်သူ မိဖုရား ၅၀၀-တို့က ကြုတ်များထဲတွင် ထည့်ပြီး ရေမျှောလိုက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ မင်းကြီးသည် ဤအကြောင်းကို သိပါစေသတည်း” ဟု စာရေးသား သွင်းစေခဲ့သည်။</p> <p>ကြုတ်များကို ဖွင့်လျှင်ပင် မင်းကြီးသည် စာတို့ကို ဖတ်ရ၍ မင်းသားများကို တွေ့ရသဖြင့် မဟာပဒုမမင်းသားကို မင်းကြီးကိုယ်တိုင် ပွေ့ချီပြီး ရထားစီးကာ မြို့တွင်းသို့ ဝင်တော်မူသည်။ အသပြာတစ်ထောင်ထုပ်ကို ဆင်တော်၏လည်ပင်း၌ ချည်စေပြီး “ပဒုမဝတီမိဖုရားကို မြင်သူသည် ဤအသပြာတစ်ထောင်ကို ယူလော့” ဟုလည်း စည်လည်စေသည်။</p> <p>စည်သံကြား၍ ပဒုမဝတီသည် ကျွေးမိခင် (အမယ်အို) အား “အသပြာတစ်ထောင်ထုပ်ကို သွားယူပါ” ဟု ပြောရာ “မယူဝံ့ပါ” ဟု အမယ်အိုက ငြင်းသည်။ ၎င်းနောက် ၂-ကြိမ် ၃-ကြိမ် ထပ်မံ တိုက်တွန်းသဖြင့် “ဘယ်ပုံပြော၍ ယူရမည်နည်း” ဟု ပြန်မေးသည်။</p> <h3>စေတနာမှန်၍ အကျိုးပေးသန်သော အမယ်အို</h3> <p>ပဒုမဝတီက “အိုမိခင်၊ ပဒုမဝတီကို ငါ့သမီးကဲ့သို့ တွေ့မြင်သည်ဟု ပြော၍ ယူပါ” ဟု မှာသဖြင့် အမယ်အိုသည် ဖြစ်ချင်ရာဖြစ်ဟု ကြံကာ သွားယူသည်။ မင်းချင်းများ၏ အမေးကိုလည်း သင်ပေးသည့်အတိုင်း ဖြေဆိုသည်။ မင်းမှုထမ်းများသည် အမယ်အိုနောက်သို့ လိုက်လာကြပြီး ပဒုမဝတီကို တွေ့လျှင်ပင် မှတ်မိကာ ခြေရင်း၌ ဝပ်စင်းကြသည်။ နေအိမ်ကိုလည်း ကာရံစောင့်ရှောက်ကြပြီး မင်းကြီးအား အကြောင်းကြား လျှောက်ထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-212 <hr> မင်းကြီးက ရွှေထမ်းစင်ကို ပို့လိုက်ရာ ပဒုမဝတီက “မထင်မရှား မလိုက်နိုင်ပါ၊ ဤအိမ်မှ နန်းတော်အထိ အခင်းကောင်းများခင်း၊ မျက်နှာကြက်ဖွဲ့စေပြီး မိဖုရားတန်ဆာ အားလုံးပို့မှ ခြေလျင်သာ လိုက်မည်။ သို့မှသာ ငါ့စည်းစိမ်ကို ပြည်သူများ မြင်ရမည်” ဟု မိန့်ကြားသဖြင့် မင်းကြီးက ထိုအစီအစဉ်အတိုင်း ခွင့်ပြုသည်။ ပဒုမဝတီသည် အခင်းများကို ဖောက်ထွက်၍ ခံလာသော ကြာပန်းပေါ်သို့ နင်းလျက် ခမ်းနားစွာ နန်းတော်သို့ ဝင်သည်။ မွန်မြတ်ဆန်းကျယ်သော အခင်းအားလုံးကိုလည်း အမယ်အိုအား ကျေးဇူးဆပ်သည့်အနေဖြင့် ပေးအပ်လိုက်သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် မိဖုရား ၅၀၀-လုံးကို ခေါ်စေပြီး ပဒုမဝတီအတွက် ကျွန်အဖြစ် ပေးအပ်ရာ ပဒုမဝတီက “ထိုအကြောင်းကို ပြည်သူများကို အသိပေးစေချင်ပါသည်” ဟု လျှောက်သဖြင့် စည်လည်စေသည်။</p> <h3>ပဒုမဝတီမိဖုရား သဘောထားကြီးလှပုံ</h3> <p>မိဖုရား ၅၀၀ မိမိ၏ ကျွန်မဖြစ်ကြောင်း ပြည်သူများ သိစေပြီးနောက် ပဒုမဝတီက မင်းကြီးအား “ယင်းတို့ကို ကျွန်အဖြစ်မှ ပယ်နုတ်ခွင့် ရ၊ မရ” မေးမြန်းရာ “သင်မိဖုရား သဘောအတိုင်းသာ” ဟု မိန့်သဖြင့် ကျွန်အဖြစ်မှ ပယ်နုတ်ကြောင်းကိုလည်း စည်လည်စေသည်။ မင်းသား ၄၉၉-ယောက်တို့ကို မိဖုရားများလက်သို့ ကျွေးမွေးရန် အပ်နှံကာ မိမိကမူ မဟာပဒုမမင်းသားကိုသာ ယူသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ဥယျာဉ်တော်အတွင်း၌ မင်းသားများ ကစားရန် နေရာမျိုးစုံ စီမံပေးသည်။ ၁၆-နှစ် အရွယ်သို့ ရောက်သောအခါ မင်းသားများသည် ပဒုမ္မာကြာပန်းအပြည့်ရှိသော ရေကန်၌ ကစားကြစဉ် ကြာပန်းအသစ်များ ပွင့်လာပုံနှင့် အဟောင်းများ ကြွေကျပျက်စီးပုံတို့ကို မြင်ရ၍ ပစ္စေကဗောဓိ ပါရမီကုသိုလ်တော်က လှုံ့ဆော်သဖြင့် “ဤကြာပန်းများသော်မှ ဤသို့သော ဆွေးမြေ့ယိုယွင်းခြင်းသို့ ရောက်ရသေး၏၊ ငါတို့ ခန္ဓာကိုယ်အားမူ အဘယ်ဆိုဖွယ် ရှိမည်နည်း” ဟု ဝိပဿနာရှုကြရာ ပစ္စေကဗောဓိ ဟူသော မဂ်ဉာဏ် ၄-ပါးကို ရရှိကြသည်။ နေရာမှထကြပြီး ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ်ဖြင့် ပဒုမ္မာကြာချပ်ပေါ်၌ တင်ပျဉ်ခွေ ထိုင်နေတော်မူကြသည်။</p> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-တန်ခိုးဖြင့် ပရိက္ခရာရှာသည်</h3> <p>နေ့အချိန် ကုန်ဆုံးသွားသဖြင့် မင်းချင်းများက နန်းတော်သို့ပြန်ရန် မင်းသားများကို လျှောက်ကြရာ အရှင်မြတ် ၅၀၀-တို့သည် ဆိတ်ဆိတ်သာ နေကြသည်။ ထိုအကြောင်းကို မင်းကြီးအား လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးက “သားတော်များ သဘောအတိုင်း နေပါစေ” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-213 <hr> နောက်တစ်နေ့ အရုဏ်တက်သောအချိန်တွင် မင်းချင်းများက ထပ်မံလျှောက်ထားပြန်ရာ “ငါတို့သည် မင်းသားများ မဟုတ်ကြတော့၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ ဖြစ်ကြသည်” ဟု မိန့်ဆိုသည်။ မင်းချင်းများက “အရှင်တို့ ဝန်လေးသောစကားကို ပြောကြားကြသည်။ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများမှာ အရှင်တို့ကဲ့သို့ မဟုတ်ကြပါ၊ ပရိက္ခရာရှစ်ပါးကို ဆင်မြန်းကြပါသည်” ဟု လျှောက်ထားသဖြင့် အရှင်မြတ်အားလုံး လက်ယာလက်ဖြင့် ဦးခေါင်းကို သုံးသပ်လိုက်ကြရာ လူ့အသွင်ပျောက်၍ ပရိက္ခရာဆင်မြန်းပြီး ရဟန်းအသွင်သို့ ရောက်ရှိသွားသည်။ လူများ ကြည့်နေစဉ်ပင် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် နန္ဒမူလိုဏ်သို့ ကြွတော်မူကြသည်။</p> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-၏မိခင်ပင် စုတေပြီး သူဆင်းရဲဘဝ ရသည်</h3> <p>မယ်တော် ပဒုမဝတီမိဖုရားကြီးသည် “သားများ၏မိခင်အဖြစ်မှ သားမဲ့မိခင် ဖြစ်ရလေပြီ” ဟု ပြင်းစွာသော စိုးရိမ်မှုဝေဒနာဖြင့် စုတေသော် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ တံခါးဝရှိ ရွာငယ်တစ်ခု၌ လက်လုပ်လက်စား အမျိုးသမီးဖြစ်ကာ အိမ်ထောင်ကျသည်။ လင်ယောက်ျားအတွက် လယ်တောသို့ ယာဂုပို့စဉ် ဘဝဟောင်းက သားများဖြစ်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀ အနက် ၈-ဆူတို့ ကောင်းကင်မှ ကြွလာသည်ကို မြင်၍ လင်အား “ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများကို ဖူးမြော်ပြီး ဆွမ်းပင့်ကပ်ကြပါစို့” ဟု တိုင်ပင်သည်။ လင်ယောက်ျားက “ထိုသူတို့ကား ရဟန်းငှက်များ မည်ကြသည်။ အခြားနေရာများ၌လည်း ကောင်းကင်မှာ ပျံသန်းနေကြသည်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ မဟုတ်ပါ” ဟု ပြောဆိုနေစဉ်ပင် အရှင်မြတ် ၈-ဆူသည် ၎င်းတို့နှင့် မနီးမဝေးတွင် မြေသို့ သက်တော်မူကြသည်။</p> <h3>မိခင်သူဆင်းရဲအား ချီးမြှောက်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများ</h3> <p>ဥပ္ပလဝဏ်အလောင်း အမျိုးသမီးသည် မိမိ၏ဝေစု စားသောက်ဖွယ်ရာများကို အရှင်မြတ် ၈-ဆူအား လှူဒါန်းပြီး နောက်ရက်အတွက်လည်း ပင့်ဖိတ်ပြန်ရာ “သင်၏ လှူဖွယ်သည် ဤမျှ (၈-ပါးစာ) သာ ဖြစ်ပါစေ၊ နေရာသည်လည်း ၈-နေရာသာ ဖြစ်ပါစေ။ ငါတို့မှတစ်ပါး အခြားပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ကို ဖူးမြင်ရလျှင် သင်၏စိတ်သည် သာ၍ ကြည်လင်ရာသည်” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။ အမျိုးသမီးသည်လည်း နောက်နေ့၌ ၈-ပါးစာ ၈-နေရာသာ စီစဉ်၍ စောင့်မျှော်နေသည်။</p> <p>အရှင် ၈-ဆူတို့သည် ကြွင်းသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၄၉၂-ဆူတို့အား “အခြားအရပ်သို့ မကြွဘဲ မိခင်အား ချီးမြှောက်ရန်” လျှောက်ထားသဖြင့် ၅၀၀-လုံး ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် မယ်တော်အိမ်တံခါးဝ၌ ထင်ရှား ဖြစ်တော်မူကြသည်။ မယ်တော်သည်လည်း ရှေးဦးကပင် အမှတ်အသား ရရှိပြီးဖြစ်၍ အရှင်မြတ်များစွာကို မြင်ရသော်လည်း အလှူမလောက်မည်၊ နေရာမဆံ့မည်ကို မပူပန်ဘဲ အရှင်မြတ်အားလုံးကို အိမ်တွင်းသို့ ပင့်ဆောင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-214 <hr> အရှင် ၈-ဆူ တန်းစီ၍ ထိုင်မိလျှင် ၉-ဆူမြောက်အရှင်သည် ၈-နေရာစာအတွင်း၌ မိမိအတွက် နေရာဖန်ဆင်း၍ ထိုင်၏။ ကြွင်းသောအရှင်များ ထိုင်ရန်အတွက်လည်း ဆက်၍ ဖန်ဆင်းကြရာ နေရာတိုးသမျှ အိမ်သည်လည်း ကျယ်ဝန်းလာသည်။ ၎င်းသည် တန်ခိုးတော်၏ အရာသာ ဖြစ်သည်။ မယ်တော်သည် ၈-ပါးစာ အလှူကို ၅၀၀-အားလုံးအား ပြည့်စုံစွာ လှူဒါန်းပြီး ကြာညိုပန်း ၈-လက်ကို ယူ၍ မူလအရှင် ၈-ပါး၏ ခြေရင်း၌ ချထားကာ “ဖြစ်လေရာဘဝ၌ တပည့်တော်မ၏ ကိုယ်အဆင်းသည် ဤကြာညိုပန်းတို့၏အတွင်း ကြာတိုက်အဆင်းကဲ့သို့ ဖြစ်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။ အရှင် ၅၀၀-လည်း မယ်တော်အား အနုမောဒနာပြုပြီး ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ပြန်ကြွကြသည်။</p> <h3>ဥပ္ပလဝဏ်၏ အဆုံးဘဝ အလှဆုံးဖြစ်လာပုံ</h3> <p>ထိုအမျိုးသမီးသည် စုတေသော် နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက်တွင် သာဝတ္ထိပြည်၌ သဌေးသမီး ဖြစ်လာသည်။ ကြာညိုပန်းတိုက်နှင့်တူသော အရေအဆင်းရှိသဖြင့် ဥပ္ပလဝဏ် ဟု အမည်တွင်သည်။ အရွယ်ရောက်သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပမြေပြင်ရှိ မင်းများ၊ သဌေးများအားလုံး ဖခင်ထံ တမန်လွှတ်၍ တောင်းခံကြသည်။</p> <p>ဖခင်ကြီးက “ငါ့သမီး တစ်ယောက်တည်းဖြင့် လူအားလုံး ကျေနပ်အောင် မစွမ်းဆောင်နိုင်” ဟု ကြံလျက် သမီးကို ခေါ်ပြီး “ရဟန်းမ ပြုနိုင်မည်လော” ဟု မေးရာ၊ သမီးကိုယ်တိုင်သည် သံသရာဘဝ ဆုံးတော့မည့်သူ ဖြစ်သဖြင့် ဖခင်၏ စကားသည် “ဦးခေါင်းပေါ်သို့ လောင်းချလိုက်သော အကြိမ်တစ်ရာချက်သည့် ဆီမွှေးပမာ” ဖြစ်လေရာ “ပြုပါမည်” ဟု ပြန်ပြောလိုက်သည်။</p> <p>သဌေးကြီးသည် သမီးဥပ္ပလဝဏ်အား အခမ်းအနားဖြင့် ဘိက္ခုနီမကျောင်းသို့ ပို့၍ ရဟန်းပြုစေသည်။ မကြာမီ ဥပုသ်အိမ်၌ ဝတ်ပြုလှည့်ရောက်၍ ဆီမီးထွန်းညှိရာ မီးညွန့်၌ တေဇောကသိုဏ်းရှုကာ ဝိပဿနာပွားများရာ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။ ရှေးဆုတောင်းချက်အရ တန်ခိုးစီမံခြင်း၌ ဝသီဘော် ၅-တန် အလွန်နိုင်နင်းလှသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ၇-ဝါမြောက်တွင် ယမိုက်ပြာဋိဟာ ပြတော်မူရာ၌ “မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်မ တန်ခိုးပြာဋိဟာ ပြပါရစေ” စသည်ဖြင့် ရဲရင့်စွာ လျှောက်ထားသည်ကို အကြောင်းပြု၍ ဣဒ္ဓိမန္တ (တန်ခိုးကြီးသူ) ဧတဒဂ် ပေးအပ်တော်မူသည်။</p> <h3>၄။ ဝိနည်းကို ဆောင်သူတို့တွင် ပဋာစာရာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ပဋာစာရာထေရီမ အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးသမီးဖြစ်၍ ဝိနယဓရ ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-215 <hr> ကဿပဘုရားလက်ထက် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်တွင် တတိယ ဘိက္ခုနီ သမီးတော်ဖြစ်၍ နှစ် ၂-သောင်းပတ်လုံး အပျိုစင်ဘဝဖြင့် သံဃိကကျောင်းအမ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ သာဝတ္ထိသဌေးသမီး ဖြစ်လာပြီး အရွယ်ရောက်လတ်သော် အိမ်ကျွန်အလုပ်သမားတစ်ဦးနှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်ခဲ့သည်။</p> <h3>ကိလေသာမှာ လွယ်ရာကိုလိုက်ပုံ</h3> <p>ဂုဏ်ရည်တူ သဌေးသားတစ်ဦးနှင့် မိဘများက ပေးစားမည် ပြုသောအခါ မူလချစ်သူ အိမ်ကျွန်ယောက်ျားအား အခိုးခိုင်းပြီး ခိုးရာလိုက်ကာ သာဝတ္ထိနှင့် ၃-၄ ယူဇနာကွာသော ရွာငယ်တစ်ခု၌ နေထိုင်ကြသည်။</p> <p>သဌေးသမီး ကိုယ်ဝန်ရင့်ကျက်လာသောအခါ လင်ယောက်ျားအား မိဘအိမ်သို့ ပြန်ကြရန် တိုင်ပင်သည်။ လင်ယောက်ျားသည် မပြန်ဝံ့သဖြင့် ယနေ့၊ နက်ဖြန်ဟု ရက်ရွှေ့ကာ အချိန်ကုန်စေသည်။ လင်ယောက်ျား၏ သဘောကို သိသဖြင့် သူ မရှိခိုက် “တစ်ယောက်တည်းပင် မိဘအိမ်သို့ ပြန်မည်” ဟု ကြံကာ သဌေးသမီး ထွက်လာခဲ့သည်။</p> <h3>ဒုက္ခကုန်လျှင် မိဘဂုဏ်မေ့</h3> <p>ယောက်ျားပြန်လာ၍ ဇနီးကို မတွေ့ရလျှင် အိမ်နီးချင်းများကို မေးမြန်းရာ မိဘအိမ်သို့ ပြန်သွားကြောင်း သိရသဖြင့် “ငါ့ကြောင့် အမျိုးကောင်းသမီးသည် အားထားရာမဲ့ ဖြစ်ရလေပြီ” ဟု သနားစိတ်ဖြစ်ကာ လိုက်လာရာ လမ်းတွင်ပင် မှီသည်။ သဌေးသမီးသည်လည်း လမ်းအကြား၌ သားဖွားသဖြင့် ကိစ္စပြီးသွားရကား ဇနီးမောင်နှံ တိုင်ပင်၍ ပြန်လာခဲ့ကြသည်။</p> <p>နောက်တစ်ဖန် ကိုယ်ဝန်ရပြန်ရာ၌လည်း လင်ယောက်ျားက မပို့သဖြင့် သားအမိ ၂-ဦး ပြန်ခဲ့ကြရာ လင်ယောက်ျား လိုက်မှီလာပြီး လမ်းမှာပင် ဒုတိယသားကို ဖွားမြင်ပြန်သည်။ သားဖွားပြီးလျှင်ပင် မိုးကြီးစွာ ရွာသွန်းသဖြင့် လင်ယောက်ျားအား တဲထိုးခိုင်းသည်။ ထိုတဲထိုးရန်အတွက် အမိုးမြက်ရှာရာ တောင်ပို့တစ်ခု ခြေရင်းရှိ မြက်များကို ဆွဲဖြတ်မိသဖြင့် တောင်ပို့အတွင်းရှိ မြွေကိုက်၍ လဲကျသေဆုံးသွားတော့သည်။</p> <h3>ဒုက္ခဟူသမျှ အဖော်ပါလာမြဲ</h3> <p>သဌေးသမီးသည် လာနိုး၊ လာနိုးနှင့် လင်ကို မျှော်ကိုးရင်း တစ်ညလုံး ကုန်ဆုံးသွားသည်။ “အားထားရာမဲ့သူဟု ငါ့ယောက်ျား ငါ့ကို ပစ်သွားလေပြီ” ဟု ကြံကာ အလင်းရောင်ရချိန်၌ လိုက်ရှာရာ တောင်ပို့အနီးတွင် သေဆုံးနေသော လင်ကို တွေ့ရ၍ “ငါ့ကြောင့် ငါ့ယောက်ျား သေရရှာပြီ” ဟု သည်းစွာ ငိုကြွေးတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-216 <hr> ထို့နောက် သားငယ်ကိုချီ၊ သားကြီးကို လက်ဆွဲကာ လမ်းအတိုင်း သွားသော် နက်သည်ဟု ထင်ရသော ချောင်းငယ်တစ်ခုကို တွေ့ရသည်။ ၃-ဦးလုံး တစ်ပြိုင်နက် မကူးဘဲ သားကြီးကို ဤဘက်ကမ်း၌ ထားခဲ့ပြီး သားငယ်ကို တစ်ဖက်ကမ်းသို့ ပို့၍ သိပ်ထားခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် တစ်ခေါက် ပြန်လာရန် ချောင်းလယ်သို့ ရောက်လျှင် သိန်းငှက်တစ်ကောင်သည် သားငယ်ကို အသားတစ်ထင်ကာ ထိုးသုတ်ရန် ပျံသန်းလာသည်။</p> <p>သဌေးသမီးက လက်ဆန့်၍ သိန်းငှက်ကို ခြောက်လှန့်ရာ သားကြီးက မိမိကို ခေါ်သည်အထင်ဖြင့် ချောင်းအတွင်းသို့ ဆင်းလာရာ ရေနောက်၌ မျောပါသေဆုံးရှာသည်။ သိန်းငှက်သည်လည်း သားငယ်ကို သုတ်ချီသွားရာ သဌေးသမီးမှာ သောကမီးလောင်ပြီး လမ်းအကြား၌ “ငါ့သားကြီး ရေမြုပ်၊ သားငယ်ကို သိန်းသုတ်သဖြင့် ဆုံးရှုံးကြလေပြီ။ ချစ်ကြင်လေးစားသော လင်ယောက်ျားလည်း လမ်းမှာပင် မြွေကိုက်၍ အသေဆိုးနှင့် ရင်ဆိုင်ရပြီ” ဟု ဟစ်အော်ငိုယိုပြီး သာဝတ္ထိဘက်သို့ ဦးတည်ထွက်လာသည်။</p> <h3>ကိလေသာမီးပူကြောင့် အဝတ်မဆည်းသူ</h3> <p>သောကစွမ်းကြောင့် ရောက်မှန်းမသိ ရောက်လာရာ အနီးရှိလူများကို မေးမြန်းသော် လူများက “ထိုမိသားစုအိမ်ကို သင်မေးပြီး ဘာလုပ်မည်နည်း။ ယမန်နေ့က လေပြင်းထန်သဖြင့် အိမ်ပြိုကျကာ မိသားစုအားလုံး ဆုံးပါးကြပြီ။ ထင်းပုံတစ်ခုတည်း၌ပင် သင်္ဂြိုဟ်လိုက်ပြီ။ အလိပ်လိုက် တက်နေသော မီးခိုးများကိုသာ သင်ကြည့်ပါတော့” ဟု ပြောပြကြသည်။ သဌေးသမီးက “ရှင်တို့ ဘယ်လိုပြောကြတာလဲ” ဟု ပြန်မေးပြီး အဝတ်မကပ်တော့ဘဲ မိမွေးတိုင်းအသွင်ဖြင့် လက်မြှောက်ငိုကြွေးကာ သင်္ချိုင်းနေရာသို့ သွားပြီး “မိဘ၊ မောင်ဖွား၊ အားစုံပုံ၊ ထင်းတစ်ပုံတည်း ဖုတ်ကြည်းသင်္ဂြိုဟ်အပ်ကုန်ပြီ” ဟု အသည်းယားစွာ ငိုကြွေးသည်။</p> <h3>ဒဏ်ရာအသွင်ကြောင့် ပဋာစာရာ အမည်တွင်ပုံ</h3> <p>သဌေးသမီးသည် အခြားသူများက အဝတ်ပေးသော်လည်း ဆုတ်ဖြဲပစ်သည်။ သူ့ကို တွေ့ရာတိုင်းတွင် လူများ ဝိုင်းအုံနေကြ၏။ အဝတ်မပါဘဲ သွားလာနေတတ်သဖြင့် ပဋာစာရာ ဟု အမည်ပေးကြသည်။ အဝတ်မဝတ်သည့်အတွက် အရှက်မဲ့သူတို့၏ အကျင့်မျိုး ထင်ရှားရကား၊ အရှက်ရှိသူတို့၏ အကျင့်မှ လျှောကျသော (ပဋ) အဝတ်မရှိသူ ဖြစ်သောကြောင့် ပဋာစာရာ ခေါ်ကြသည်။</p> <p>ငိုယိုပြီး သွားလာနေသော ပဋာစာရာကို မြင်သူများက “အရူးမ၊ သွား” ဟု နှင်ထုတ်ကြ၊ အမှိုက်သရိုက် မြေမှုန်ခဲတို့ဖြင့် ပစ်ခတ်ကြသည်။ ဘုရားရှင်သည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ တရားဟောစဉ် ပဋာစာရာ၏ ကျွတ်တမ်းဝင်ချိန် နီးပြီကို သိတော်မူရကား ကျောင်းသို့ ရောက်လာအောင် ဓိဋ္ဌာန်တော်မူလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-217 </p><hr> <h3>ကရုဏာ၏တည်ရာ သခင် ဘုရားရှင်</h3> <p>ပဋာစာရာ လာနေသည်ကို မြင်သော တရားနာပရိသတ်က “အရူးမကို လာခွင့်မပေးနှင့်” ဟု ဆိုကြရာ ဘုရားရှင်က “မတားကြနှင့်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး အနီးသို့ ရောက်လာသော ပဋာစာရာအား “သမီး၊ သတိထားလော့၊ သတိထားလော့” ဟု မိန့်ကြားတော်မူသည်။</p> <p>ပဋာစာရာသည် ဘုရားရှင်၏ အာနုဘော်ကြောင့် သတိရကာ ရှက်ရွံ့ထိတ်လန့်ပြီး ထိုင်ချလိုက်သည်။ ထိုအခါ အနီးရှိ ယောက်ျားတစ်ဦးက အပေါ်ရုံအဝတ်ကို ပစ်ပေးသဖြင့် ဝတ်ရုံပြီး ဘုရားရှင်ထံမှောက် သွားရောက်ရှိခိုးကာ သားသေ၊ လင်ဆုံး၊ မိဘမောင်ဖွားပါ အိမ်ပိ၍ ဆုံးရပုံ သောကဖြစ်ရသည့် အကြောင်းစုံကို လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>အပူသည်များ အားထားရာ ဘုရားမြတ်စွာ</h3> <p>ဘုရားရှင်က “သမီး ပဋာစာရာ၊ ကြံ၍ ပူပန်မနေလင့်၊ အားထားလောက်သူထံသို့ သမီးရောက်လာပြီ။ သမီးသည် သား၊ လင်၊ မိဘ၊ မောင်တို့ကြောင့် ယခုလို သံသရာမှာ ကျခဲ့ရသည့် မျက်ရည်များသည် သမုဒ္ဒရာလေးစင်းရှိ ရေထက်ပင် များလှသည်” ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟောတော်မူရာ သောကတရားများ ပါးသွားတော့သည်။</p> <p>သောကသက်သာပုံကို သိမြင်သော ဘုရားရှင်သည် “သား၊ လင် စသည်တို့သည် တမလွန်ဘဝသို့ သွားရသူများအတွက် အစောင့်အရှောက်မဖြစ်၊ ပုန်းအောင်းမှီခိုရာလည်း မဖြစ်ကြရကား ပညာရှိသည် သီလကို စင်ကြယ်စေကာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းကိုသာ သုတ်သင်ကျင့်ဆောင်ရမည်” ဟု ဂါထာများနှင့်တကွ ဟောကြားရာ မဟာပထဝီပမာ ကိလေသာများကို သောတာပတ္တိမဂ်ပညာမီးဖြင့် အမြစ်ပြတ်အောင် ရှို့မြိုက်လျက် သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>အရွယ် ၃-ဖြာ သတ္တဝါဟူသမျှ သေကြရ</h3> <p>ရှင်ရဟန်းပြုရန် ဘုရားထံ တောင်းပန်သဖြင့် ဘိက္ခုနီမတို့ထံ ခေါ်ဆောင်သွား၍ ရှင်ရဟန်းပြုစေသည်။ ပဋာစာရာ ဘိက္ခုနီမသည် ဝိပဿနာအားထုတ်နေစဉ် ခြေဆေးရေ လောင်းချရာ အနည်းငယ်သွားပြီး ရေရပ်သွားသည်။ ဒုတိယအကြိမ် ရေလောင်းပြန်ရာ အနည်းငယ် ပိုသွားပြီး ရေရပ်ပြန်သည်။ တတိယအကြိမ် လောင်းသောရေကား ဒုတိယရေထက် ဝေးစွာသွားပြီးမှ ရပ်သည်။</p> <p>ရေသုံးမျိုး ရပ်တန့်ရာ အရပ်သုံးမျိုးကို နိမိတ်ယူ၍ အရွယ်သုံးပါးကို ဉာဏ်ဖြင့် ပိုင်းခြားပြီး သတ္တဝါများသည် ပထမအရွယ်၌လည်း ပထမရေပမာ သေနိုင်ကြသည်၊ ဒုတိယအရွယ်၌လည်း ဒုတိယရေပမာ သေနိုင်ကြသည်၊ တတိယအရွယ်၌လည်း တတိယရေပမာ သေနိုင်ကြသည်ဟု အနိစ္စလက္ခဏာကို လည်းကောင်း၊ ၎င်းမှတစ်ဆင့် ဒုက္ခ၊ အနတ္တ<br> <br>စာမျက်နှာ-218 <hr> လက္ခဏာများကို လည်းကောင်း ဆင်ခြင်သည်။ ထို့နောက် ဥတုမျှတလိုသဖြင့် ကျောင်းခန်းအတွင်းသို့ ဝင်ကာ ဆီမီးထွန်းပြီး ညောင်စောင်း၌ ထိုင်လျက်ပင် ဆီမီးငြိမ်းရန် သံချွန်ဖြင့် မီးစာကို ဆီသို့ နှစ်လိုက်သည်။</p> <h3>နှစ်တစ်ရာထက် တစ်ရက်ရှင်ခြင်း မြတ်စာရင်း</h3> <p>ထိုအချိန်တွင် ဘုရားရှင်သည် ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် ကိုယ်ရောင်တော်လွှတ်ကာ ထေရီမ၏ ရှေ့မှောက်၌ ဟောတော်မူသကဲ့သို့ “ချစ်သမီး၊ သင်စဉ်းစားဆင်ခြင်သည့်အတိုင်း မှန်ကန်ပေသည်။ သတ္တဝါအားလုံး သေခြင်းသဘော ရှိကြကုန်၏။ သို့ဖြစ်ရကား ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၏ ဖြစ်ပျက်ကို ဉာဏ်ဖြင့် မမြင်သူ၏ နှစ်တစ်ရာ အသက်ရှင်ရခြင်းထက်၊ ဉာဏ်ဖြင့် မြင်သူ၏ တစ်ရက်၊ တစ်ခဏ အသက်ရှင်ရခြင်းက ပို၍ သာလွန်မြတ်သည်” ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟောကြားရာ ထေရီမသည် ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့်တကွ ရဟန္တာထေရီ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ရဟန္တာဖြစ်ပြီးနောက် ဝိနည်းပိဋကတ်ကို ဘုရားရှင်ထံတော်၌ အကျယ်သင်ကြားပြီး ဝိနည်းဆိုင်ရာ အရေးကိစ္စများကိုလည်း မှန်ကန်စွာ ဟောကြားဖြေရှင်းနိုင်သောကြောင့် ဝိနယဓရ (ဝိနည်းဆောင်) ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <h3>၅။ တရားဟောကောင်းကြ လိမ္မာကြသူတို့တွင် ဓမ္မဒိန္နာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <h3>ဆံပင်ဖြတ်၍ ဆွမ်းကပ်သဖြင့် သဌေးသားနှင့် လက်ထပ်ရသည်</h3> <p>ဓမ္မဒိန္နာအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည်၌ ဆင်းရဲသူ အလုပ်သမားမ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ပညာသီလရှိသူ ဖြစ်၏။ နိရောဓသမာပတ်မှ ထတော်မူသော အဂ္ဂသာဝက အရှင်သုဇာတမထေရ်အား မိမိစားမည့်မုန့်ကို လှူဒါန်းရာ မထေရ်က ချီးမြှောက်သောအားဖြင့် ထိုနေရာ၌ပင် ထိုင်၍ ဘုဉ်းပေးသည်။ ထို့နောက် ဆံပင်ကို ဖြတ်ရောင်းပြီး အရှင်မြတ်အား အိမ်သို့ပင့်ကာ ဆွမ်းကပ်သည်။ ထိုအကြောင်းကို သိသော အလုပ်ရှင်သဌေးသည် ဝမ်းမြောက်သဖြင့် သားဖြစ်သူနှင့် ပေးစားလိုက်သည်။</p> <p>သူငယ်မသည် ယောက္ခမ မိန်းမသူနှင့်အတူ ဘုရားထံသွား၍ တရားနာစဉ် ဓမ္မကထိက ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျပြီး ကောင်းမှုပြုကာ ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။</p> <p>၉၂-ကမ္ဘာ၌ ဖုဿဘုရားလက်ထက်တွင် ဘုရားရှင်နှင့် ဖခင်တူမိကွဲ မင်းသား ၃-ပါး၏ ဘဏ္ဍာစိုး သဌေးကတော် ဖြစ်လာပြီး တစ်ခုတောင်းလျှင် နှစ်ခုလှူသော သဒ္ဓါရှင် ဖြစ်လာသည်။ ကဿပဘုရားလက်ထက်၌ ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်အနက် ဆဋ္ဌမမြောက် သုဓမ္မာမင်းသမီးဖြစ်၍ နှစ် ၂-သောင်းပတ်လုံး အပျိုစင်ဘဝဖြင့် သံဃိကကျောင်းအမ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသမီး ဖြစ်လာပြီး ဓမ္မဒိန္နာ ဟု အမည်တွင်ကာ ဝိသာခသဌေးကြီး၏ ကြင်ရာတော် ဖြစ်လာသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-219 </p><hr> <h3>၉၂-ကမ္ဘာက ပန္နက် ယခုထက်တိုင် မြဲစွာခိုင်</h3> <p>ဝိသာခသဌေးသည် ၉၂-ကမ္ဘာ၌ ဖုဿဘုရားရှင်၏ ညီတော် မင်းသား ၃-ပါး၏ ဘဏ္ဍာစိုးသဌေး ဖြစ်ခဲ့၍ ဓမ္မဒိန္နာနှင့် ထိုဘဝကပင် ဇနီးမောင်နှံ ဖြစ်ခဲ့ဖူးသည်။ ဝိသာခသဌေးကား မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခုနှစ်၊ ပြာသိုလပြည့်နေ့ ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်သို့ အစဆုံး ကြွလာချိန်၌ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးနှင့်အတူ သောတာပန်တည်ကြသော တစ်သိန်းတစ်သောင်းတွင် တစ်ယောက်အပါအဝင် ဖြစ်သည်။ မင်းကြီး၏ မိတ်ရင်း ဖြစ်၏။ နောက်တစ်ကြိမ် တရားနာရာတွင် ဝိသာခသဌေးသည် သကဒါဂါမ်၊ ၎င်းနောက်တစ်ကြိမ်တွင် အနာဂါမ် ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အနာဂါမ်ဖြစ်ပြီး အိမ်ပြန်လာသောနေ့တွင် ပြုံးရွှင်မှုမရှိတော့ဘဲ ဣန္ဒြေအပြည့် ဖြစ်နေသည်။ ဓမ္မဒိန္နာသည် ပြတင်းမှ ဖွင့်ကြည့်၍ သဌေး၏ အမူအရာကို မြင်ရလျှင်ပင် “အကြောင်းထူး ဘယ်လိုပါလိမ့်” ဟု ကြံကာ အိမ်လှေကားရင်းသို့ ဆင်းကြိုပြီး လက်လှမ်းပေးသည်။ သဌေးကား အခါတိုင်းကဲ့သို့ လက်ကို မကိုင်ရုံမျှမက လက်ကို ကွေး၍ပင် ထားလိုက်သည်။</p> <h3>လင်မယုယ စိတ်နွမ်းလှရှာ ဓမ္မဒိန္နာ</h3> <p>“နံနက်စာ စားချိန်၌ သိရမည်” ဟု ဂန္တာကြံကာ နေရှာသည်။ ထိုနေ့တွင် သဌေးကတော်ကို အခါတိုင်းကဲ့သို့ မခေါ်တော့ဘဲ ရဟန်းတစ်ပါးပမာ တစ်ယောက်တည်းသာ စားသည်။ ညချမ်းရောက်သော် အိပ်နေကျ အခန်းသို့ မဝင်တော့ဘဲ အခြားအခန်းတစ်ခုကို ရှင်းခိုင်းပြီး တစ်ယောက်တည်း အိပ်တော့သည်။ ထိုအခါ ဓမ္မဒိန္နာက “သဌေးအဖို့ အပြင်တွင် ချစ်ခင်သူ ရှိနေသလော၊ ကုန်းတိုက်သူ ရှိနေသလော၊ ငါ့မှာပဲ အပြစ်ရှိနေသလော” ဟု တွေးကာ အလွန် စိတ်ပင်ပန်းတော့သည်။</p> <p>၁-ရက် ၂-ရက် ကြာသောအခါ “အကြောင်း သိနိုင်လောက်ပြီ” ဟု ယူဆပြီး သဌေးအား ပြုစုယုယရန် သွားရောက်ရှိခိုးနေသောအခါ သဌေးက “အခါမဟုတ်ဘဲ ဘာလုပ်လာသလဲ” ဟု မေးရာ၊ “လာရခြင်းမှာ အရှင်သဌေးသည် ရှေးကလို မဟုတ်တော့ဘဲ ဘယ်လိုဖြစ်ရသလဲ၊ အပြင်မှာ ချစ်ခင်သူ ရှိနေ၍လား” ဟု ပြန်မေးရာ မရှိကြောင်း သဌေးက ပြန်ဖြေသည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာ၏ အမေးအရ “ကုန်းတိုက်သူ မရှိ၊ သင်သဌေးကတော်မှာလည်း အပြစ်မရှိ” ဟု သဌေးက ပြောဆိုရာ ဓမ္မဒိန္နာက “သို့ဖြစ်လျှင် ဇနီးမောင်နှံသဘော စကားပင် မပြောတာ ဘာကြောင့်ပါနည်း” ဟု တိုက်ရိုက်မေးလိုက်သည်။</p> <h3>အရိယာများ၏ တရားထူးအချက် လွန်လျှို့ဝှက်</h3> <p>သဌေးက “ငါသိထားသော တရားကား လျှို့ဝှက်အပ်သော လောကုတ္တရာထူး ဖြစ်သည်။ ငါ လုံးလုံး ပြောလျှင်လည်း ဓမ္မဒိန္နာသည် ဤနေရာမှာပင် သေနိုင်ရာသည်” ဟု စဉ်းစားပြီး “ဓမ္မဒိန္နာ၊ ဘုရားတရားတော်ကို နာရသဖြင့် လောကုတ္တရာတရား သိလာသော ငါ့အဖို့<br> <br>စာမျက်နှာ-220 <hr> လောကီမှုများကို လုံးလုံး မပြုသင့်တော့ပေ။ သင် အလိုရှိလျှင် သင့်ဘက်၊ ငါ့ဘက် နှစ်ဘက်လုံးမှ ဥစ္စာ ကုဋေ ၈၀-သော အသပြာကို သင်စိုးပိုင်ပြီး ငါ၏ အမိအရာ၊ အစ်မအရာ၌ သင်တည်နေပါ။ သင်ကျွေးသမျှကို ငါစားမည်။ သို့မဟုတ် ဤဥစ္စာများကို ယူပြီး မိဘအိမ်သို့ ပြန်ပါလေ။ အကယ်၍ သင့်မှာ အပြင်သို့ တောင့်တမှု မရှိလျှင် ငါသည် သင့်ကို နှမငယ်အရာ၊ သမီးအရာ၌ ထားပြီး ကျွေးမွေးစောင့်ရှောက်ပါမည်” ဟု စကားကုန် ပြောဆိုလိုက်သည်။</p> <p>ထိုစကားကို ကြားလျှင် ဓမ္မဒိန္နာသည် “သာမန်ယောက်ျားသည် ဤစကားကို မပြောနိုင်။ အရှင့်သားကား တရားထူးကို ဧကန်သိမြင်လေပြီ။ ယင်းတရားထူးကို မာတုဂါမများ ရနိုင်ပါမည်လော” ဟု ကြံစည်ပြီး “ယင်းတရားထူးကို ယောက်ျားများသာ ရထိုက်ပါသလော” ဟု မေးရာ၊ “မာတုဂါမများလည်း ရှေးကုသိုလ်ရှိက ရနိုင်သည်” ဟု ဖြေလိုက်ရာတွင် ဓမ္မဒိန္နာက “ရှင်ရဟန်းပြုရန် ကျွန်မအား ခွင့်ပြုပါ” ဟု ဝိသာခသဌေးအား ခွင့်ပန်သည်။</p> <h3>ရွှေထမ်းစင်နှင့် အရှင်လောင်း ကျောင်းသို့ပို့</h3> <p>သဌေးက “ကောင်းပြီ၊ သင့်ကို လောကုတ္တရာလမ်းကြောင်းသို့ လျှောက်စေလိုသော်လည်း သင့်သဘောကို မသိသဖြင့် မပြောမိခြင်းဖြစ်သည်” ဟု ခွင့်ပြုပြီး ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးထံသွားကာ အကြောင်းစုံ လျှောက်ထားသည်။ ရွှေထမ်းစင်ကို ရယူလိုကြောင်းနှင့် မြို့ကိုလည်း သုတ်သင်စေလိုကြောင်း တင်ပြရာ မင်းကြီးက ခွင့်ပြုသဖြင့် ဓမ္မဒိန္နာကို နံ့သာရေဖြင့် ရေမိုးချိုးစေပြီး တန်ဆာဆင်ကာ ရွှေထမ်းစင်ပေါ်တင်၍ ဆွေမျိုးများ ခြံရံလျက် ခမ်းနားစွာ ဘိက္ခုနီမကျောင်းတိုက်သို့ သွားကြသည်။</p> <p>ကျောင်းတိုက်ရောက်၍ ရဟန်းမပြုပေးရန် လျှောက်သော ဝိသာခသဌေးအား ဘိက္ခုနီမများက အပြစ်ရှိ၍ လာသည်ထင်ပြီး “ဒါယကာသဌေး၊ တစ်ခါနှစ်ခါ မှားမိသောအပြစ်ကို ခွင့်လွှတ်သင့်ပါသည်။” ဟု ပြောကြရာ သဌေးက “ဓမ္မဒိန္နာမှာ အပြစ်မရှိပါ၊ သဒ္ဓါတရားရှိ၍ ရဟန်းမ ပြုလိုသူ ဖြစ်ပါသည်” ဟု လျှောက်ထားမှ ဝိနည်းကျွမ်းကျင်သော ထေရီမတစ်ပါးက ဓမ္မဒိန္နာအား တစပဉ္စကကမ္မဋ္ဌာန်းပေး၍ ဆံရိတ်ကာ ရှင်ရဟန်းမ ပြုပေးသည်။</p> <p>ဝိသာခသဌေးသည်လည်း ဓမ္မဒိန္နာထေရီမအား ပျော်ပျော်ရွှင်ရွှင်နေရန် အားပေးပြီး အိမ်သို့ ပြန်ခဲ့သည်။</p> <h3>လာဘ်ပူဇော်သကာ ပယ်ခွာ၍ ရဟန္တာဖြစ်ပုံ</h3> <p>ဓမ္မဒိန္နာ ဘိက္ခုနီ ဖြစ်ချိန်မှစ၍ လာဘ်ပူဇော်သက္ကာရများစွာ ရရှိသည်။ တရားအားထုတ်ခွင့်ကိုပင် မရနိုင်သဖြင့် “ဝိသာခသဌေးသည် လူဝတ်ဖြင့်ပင် သံသရာအဆုံးအောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-221 <hr> ပြုနိုင်သည်၊ ရဟန်းမ ဖြစ်သောအခါ ငါသည်လည်း အားထုတ်မှ သင့်မည်” ဟု ကြံကာ ဆရာဥပဇ္ဈာယ် ထေရီမများထံ ချဉ်းကပ်၍ “အာရုံများသောနေရာ၌ တပည့်တော်မစိတ် မပျော်ပါ၊ ရွာငယ်တောကျောင်းတစ်ခုသို့ သွားလိုပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ၊ ဆွေကြီးမျိုးကြီးဖြစ်သော ဓမ္မဒိန္နာ၏ တောကျောင်းနေလိုစိတ်ကို မတားနိုင်ကြသဖြင့် ရွာငယ်ကျောင်းသို့ ဓမ္မဒိန္နာကို ခေါ်သွားကြသည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာကား ရှေးဘဝများစွာကပင် သင်္ခါရတရားကို ပညာဖြင့် သုံးသပ်ဖူးသူ ဖြစ်ရကား မကြာမီပင် ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-မျိုးနှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိသည်။ အရှင်မသည် ရဟန်းကိစ္စ ပြီးမြောက်လေသော် “ငါ့ကိုအမှီပြု၍ ရာဇဂြိုဟ်ရှိ ဆွေမျိုးများ ကုသိုလ်တိုးပွားကြပေမည်” ဟု ကြံပြီး ဥပဇ္ဈာယ်ထေရီမများကို ပင့်ဆောင်ကာ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ပြန်လာခဲ့သည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာ ရာဇဂြိုဟ်သို့ ပြန်လာကြောင်း ဝိသာခသဌေး ကြားသိလျှင် “ချက်ချင်းသွား၊ ချက်ချင်းပြန်လာသည်မှာ ဘယ်လိုပါလိမ့်၊ ငါသွား၍ စုံစမ်းမည်” ဟု ကြံကာ ဓမ္မဒိန္နာထံသို့ သွားရောက်ရှိခိုးပြီး သင့်တော်ရာ၌ နေလျက် “သာသနာမှာ ပျော်၊ မပျော် မေးခြင်းကား ပညာရှိတို့အလုပ် မဟုတ်၊ ခန္ဓာငါးပါးစသည်တို့နှင့် စပ်လျဉ်း၍ ပြဿနာမေးမည်၊ ဖြေဆိုပုံကိုကြည့်၍ ပျော်၊ မပျော် သိအောင် စုံစမ်းမည်” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် မေးမြန်းရာ၊ သန်လျက်ဖြင့် ကြာရိုးကို ဖြတ်သကဲ့သို့ မေးသမျှသော ပြဿနာတို့ကို ဟုတ်မှန်စွာ ဓမ္မဒိန္နာက ဖြေဆိုလေသည်။</p> <h3>ဓမ္မဒိန္နာ၏ တရား ဘုရားတရားပင်</h3> <p>ဝိသာခသဌေးသည် ဓမ္မဒိန္နာ၏ ဉာဏ်ထက်မြက်ပုံကို သိ၍ မိမိရရှိပြီးသော မဂ် ၃-ပါးဆိုင်ရာများကို မေးမြန်းပြီးနောက်၊ ကိုယ်တိုင်မရသေးသော်လည်း သင်ကြားဖူးသော အားဖြင့် အရဟတ္တမဂ်ဆိုင်ရာကိုပါ မေးမြန်းပြန်သည်။ ထိုအခါ ဓမ္မဒိန္နာက “သဌေး၊ မိမိနှင့်ဆိုင်ရာ အနာဂါမ်အထိသာ မေးသင့်သည်၊ ယခုမူ နယ်ကျော်သွားပြီ” ဟု သိရကား တားမြစ်လိုသဖြင့် “ဒါယကာ ဝိသာခ၊ သင့်ပြဿနာသည် လွန်သွားပြီ၊ သင်သည် ပြဿနာတို့၏ အဆုံးကို မယူနိုင်တော့ပါ။ မှန်ပါသည်။ မြတ်သောအကျင့်သည် နိဗ္ဗာန်သို့ သက်ဝင်သည်၊ နိဗ္ဗာန်လျှင် လားရာအဆုံး ရှိသည်။ သင်မကျေနပ်လျှင် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ပြီး ထိုအကြောင်းကို လျှောက်ထားပါ၊ ဘုရားဟောကြားသည့်အတိုင်း သင်မှတ်သားပါလော့” ဟု ပြတ်သားစွာ မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>ဝိသာခသဌေးသည် ဘုရားရှင်ထံ သွားရောက်၍ မေးပုံ၊ ဖြေပုံများကို လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သမီး ဓမ္မဒိန္နာမှာ ကာလ ၃-ဖြာ ငါးခန္ဓာတို့၌ တပ်မက်မှု မရှိတော့ပြီ” ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟောကြားရာ ဒေသနာအဆုံး၌ သတ္တဝါအပေါင်းတို့ မဂ်ဖိုလ်ရကြကုန်သည်။</p> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်သည် ဓမ္မဒိန္နာအား ကောင်းချီးပေးကာ ဝိသာခသဌေးကို “ဓမ္မဒိန္နာသည် များမြတ်သော ပညာရှိကြောင်း၊ ထိုအဓိပ္ပာယ်ကို ငါဘုရားအား သင်မေးလျှင်လည်း ငါဘုရားသည် ဓမ္မဒိန္နာ ဖြေဆိုသကဲ့သို့ပင် ဖြေဆိုမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဓမ္မဒိန္နာ၏ အဖြေအတိုင်းပင် သင်မှတ်သားသင့်ကြောင်း” မိန့်ကြားတော်မူသည်။</p> <p>ဤ စူဠဝေဒလ္လသုတ် ကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ဓမ္မကထိက (တရားဟောကောင်းသူ) ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-222 </p><hr> <h3>၆။ ဈာန်ဝင်စားခြင်း၌ မွေ့လျော်သူတို့တွင် နန္ဒာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>နန္ဒာထေရီအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီး ဖြစ်၍ ဈာယီ ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်းခဲ့သဖြင့် ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးဘဝ၌ မိထွေးတော်ဂေါတမီ၏ သမီး နန္ဒာမင်းသမီး ဖြစ်လာသည်။ ရုပ်အဆင်း အလွန်တင့်တယ်လှသဖြင့် အဘိရူပနန္ဒာ ဟုလည်းကောင်း၊ ဇနပဒကလျာဏီ ဟုလည်းကောင်း ခေါ်တွင်သည်။ နန္ဒမင်းသား၏ နှမတော်ဖြစ်၍ ကြင်ရာလောင်းလည်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>ပတ်ဝန်းကျင်ကလည်း ဘဝကို ပြင်သည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ကပိလဝတ်ပြည်သို့ ရောက်ရှိ၍ နန္ဒမင်းသားနှင့် ရာဟုလာတို့ကို ရှင်ရဟန်းပြုပေးကာ ပြန်လည်ကြွမြန်းပြီးနောက်၊ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသောအခါ “မိထွေးတော်ဂေါတမီနှင့် ယသောဓရာတို့သည် ဘုရားထံ၌ ရဟန်းမ ပြုကြကုန်ပြီ” ဟု ကြားရသဖြင့် “ရွှေနန်းတော်မှာ ငါဘာလုပ်နေတော့မှာလဲ” ဟု နန္ဒာမင်းသမီး ကြံစည်ကာ မယ်တော်ဂေါတမီထံသို့ သွားရောက်၍ ရဟန်းပြုသည်။</p> <p>ဘိက္ခုနီ ဖြစ်လာသော်လည်း “ဘုရားရှင်သည် ရုပ်အဆင်းကို ကဲ့ရဲ့တော်မူသည်” ဟု အောက်မေ့ကာ ဘုရားရှင်ထံသို့ မဆည်းကပ်ဘဲ နေသည်။ ဩဝါဒခံယူရမည့်အလှည့်ကိုပင် ကိုယ်စားလှယ်လွှတ်၍ ခံယူစေသည်။ နန္ဒာထေရီ၏ အဆင်းမာန်ယစ်ပုံကို ဘုရားရှင် သိတော်မူသဖြင့် “ကိုယ်စားမလွှတ်ရ” ဟု မိန့်ကြားမှ သွားရောက်ရသည်။ ထိုသို့ သွားရောက်ရာတွင် ရူပနန္ဒာ၏ စရိုက်နှင့် လိုက်ဖက်အောင် ဘုရားရှင် ဖန်ဆင်းထားသော မိန်းမလှတစ်ဦးသည် ယပ်ဝန်းကို ကိုင်လျက် ကိုယ်တော်မြတ်ကို ယပ်ခတ်ပေးနေသည့် အသွင်ကို တွေ့မြင်ရသည်။</p> <h3>လှမာန်ပူးယစ် လှထူးမြင်မှ လှမာန်ကျ</h3> <p>ထိုအခါမှ “ငါ့ထက်လှသောသူသော်မှ ဘုရားရှင်၏ ထံပါး၌ ယဉ်ပါးစွာ ဝတ်ပြုနေသည်။ ငါကား ထိုအမျိုးသမီး၏ အဆင်းကို ၂၅၆-စိတ် စိတ်လျှင် တစ်စိတ်မျှပင် မမီပါတကား။ ငါသည် မိုက်မဲစွာဖြင့် ဤမျှကြာအောင် ဘုရားရှင်ထံ မလာမိခဲ့ပေ” ဟု ဆင်ခြင်မိသည်။ ထိုမိန်းမလှကို ကြည့်နေစဉ်မှာပင် ဘုရားရှင်သည် နန္ဒာထေရီအား ဓမ္မပဒ၌ “ယံ နဂရံ အဋ္ဌီနံ ကတံ” စသော ဂါထာကို ဟောကြားပြီး၊ ဆက်လက်၍ “စရံ ဝါ ယဒိ ဝါ တိဋ္ဌံ” စသော သုတ္တနိပါတ် ဝိဇယသုတ္တန် ကို ဟောတော်မူရာ၊ သုညတကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းသော နန္ဒာထေရီသည် ၂-ရက် ၃-ရက်အကြာတွင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိသည်။ အရဟတ္တဖိုလ်ရပြီးချိန်မှစ၍ ထူးချွန်စွာ ဈာန်ဝင်စားသဖြင့် ဈာယီ ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-223 </p><hr> <h3>၇။ ဝိရိယပြင်းထန် ထက်သန်ကြသူတို့တွင် (ဗဟုပုတ္တိက) သောဏာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီး ဖြစ်၍ အာရဒ္ဓဝီရိယ ဧတဒဂ်ရ ထေရီတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ သာဝတ္ထိပြည် သဌေးသမီးဖြစ်လာပြီး လင်ယောက်ျားရကာ သားသမီး ၁၀-ယောက် ဖွားမြင်သည်။</p> <h3>မိခင်မေတ္တာ ပိုက်သူတွေက ဆင်းရဲရပုံ</h3> <p>လင်ယောက်ျား ရဟန်းပြုသွားသောအခါ သောဏာသဌေးကတော်သည် သားသမီးများကို အိမ်ထောင်ချထားပေးကာ ဥစ္စာပစ္စည်း အားလုံးကိုလည်း မကျန်အောင် ခွဲဝေပေးလိုက်သည်။ မိခင်ကြီးသောဏာအား သားသမီးများက ၂-ရက် ၃-ရက်မျှသာ ကြည်သာယုယကြပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ချယ်လာကြသည်။ ထိုအကြောင်းကို သိရှိပြီးနောက် ရဟန်းမ ပြုလေသည်။</p> <p>သောဏာထေရီကို ဆရာဘိက္ခုနီများက အပြစ်ရှိသည်ဟုဆိုကာ ဒဏ်ပေးရာ၊ ဒဏ်ထမ်းနေရသည်ကို မြင်သော သားသမီးများက မိခင်ထေရီကြီးအား “ဤအဖွားကြီးသည် သေခါနီးတိုင်အောင် ရဟန်းသိက္ခာကို မသိသေး” ဟု တွေ့ရာအရပ်၌ ပြောင်လှောင်ကြသည်။ သားသမီးများ၏ ပြောင်လှောင်စကားကို ကြားရသော မိခင်ထေရီကြီးသည် သံဝေဂကြီးစွာဖြင့် “ငါ့ဂတိ စင်ကြယ်အောင် ပြုသင့်ပြီ” ဟု ကြံကာ ကောဋ္ဌာသကမ္မဋ္ဌာန်းကို ဝတ်နိဗဒ်ပြုလျက် ညဉ့်သုံးယံပတ်လုံး စီးဖြန်းအားထုတ်သည်။</p> <h3>အဆိုးထဲမှ အကောင်းရ ယူကြနမူနာ</h3> <p>ပြာသာဒ်အောက်ထပ်၌ တိုင်ကို ကိုင်လျက် လက်မလွှတ်ဘဲ အားထုတ်၍ ပင်ပန်းလာလျှင် စင်္ကြံသွားသည်။ စင်္ကြံသွားလျှင်လည်း အမှောင်ထဲ၌ သစ်ပင်စသည်များနှင့် မတိုက်မိစေရန် သစ်ပင်တို့ကို ကိုင်ကာ လက်မလွှတ်ဘဲ လှည့်ပတ်သွားလာ အားထုတ်သဖြင့် ဝီရိယပြင်းထန်သူဟု ထင်ရှားလာသည်။</p> <p>ဇေတဝန်ကျောင်းသို့ ဩဝါဒခံယူရန် လာကြသော တစ်နေ့၌ ဘိက္ခုနီများက အရှင်မသောဏာအား ရေနွေးတည်ခိုင်းသည်။ ရေနွေးမတည်မီ မီးတင်းကုပ်အနီး၌ စင်္ကြံလျှောက်ရင်း ကောဋ္ဌာသနှင့် ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်းကို အားထုတ်နေစဉ်၊ ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်မှပင် ဘုရားရှင်က “ချစ်သမီး၊ လောကုတ္တရာ ၉-ပါး တရားကို မမြင်လျှင် နှစ်တစ်ရာ အသက်ရှင်ခြင်းထက်၊ တရားမြင်သူ၏ အသက်တစ်ရက်သည် ပို၍ မြတ်သည်” ဟူသော ဩဘာသဂါထာကို ဟောကြားရာ၊ ဂါထာအဆုံး၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ တည်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-224 </p><hr> <h3>အဖွားသောဏာအား ကန်တော့တောင်းပန်ကြပုံ</h3> <p>အရှင်မသည် အကြောင်းမသိသူများက မစူးစမ်းဘဲ မထီမဲ့မြင် အပြစ်တင်စကား ပြောမိ၍ အကုသိုလ်ပွားမည်ကို စိုးရိမ်သဖြင့် “ထင်ရှားအောင် ပြုသင့်သည်” ဟု ကြံကာ၊ ရေနွေးအိုးကို ခုံလောက်ပေါ်၌ တင်ရုံသာ တင်ထားပြီး မီးမမွှေးဘဲ ထားလိုက်သည်။ ဘိက္ခုနီမများ ပြန်လာသောအခါ မီးမမြင်ရသဖြင့် အရှင်မသောဏာအား အပြစ်တင်ကြသည်။ ထိုအခါ အရှင်မကြီးက “ဘာလုပ်နေရမှာလဲ၊ ရေနွေးချိုးလိုသူများ အိုးထဲမှ ခပ်ယူ၍ ချိုးကြပါ” ဟု အံ့ဖွယ်စကား ပြောကြားသည်။ ဘိက္ခုနီများက “အဖွားကြီး၏ စကားသည် ဆန်းကြယ်လှသည်။ အကြောင်းထူး ဧကန်ရှိရမည်” ဟု ကြံကာ ရေနွေးသွားခပ်ကြရာ၊ ခပ်လေသမျှ ပြန်ပြည့်နေသည်ကို မြင်ရမှ ရဟန္တာဖြစ်ကြောင်း သိကြပြီး၊ ငယ်သူများက ကန်တော့ကြကာ ကြီးသူများကလည်း တောင်းပန်ကြလေသည်။</p> <h3>၈။ ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ကို နိုင်နင်းသူတို့တွင် ဗကုလာ (သကုလာ) သည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>အရှင်မအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက်၌ ဟံသာဝတီ အာနန္ဒာမင်းကြီး၏ သမီးတော် ဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ပဒုမုတ္တရဘုရားရှင်၏ ဖခင်တူမိကွဲ နှမတော် နန္ဒာ ဖြစ်သည်။ ဒိဗ္ဗစက္ခု ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။</p> <h3>ဒိဗ္ဗစက္ခုရကြောင်း အလှူ</h3> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက်တွင် ပုဏ္ဏားမျိုး၌ဖြစ်၍ ပရိဗိုဇ်မပြုကာ တစ်ကိုယ်တည်းနေပြီး (ကဿပဘုရား၏ ဓာတုစေတီတော်၌) ဆွမ်းခံ၍ရသောဆီဖြင့် စေတီတော်အား တစ်ညဉ့်လုံး ဆီမီးပူဇော်ခဲ့သည်။</p> <p>ပရိဗိုဇ်မဘဝမှ စုတေသော် တာဝတိံသာ၌ စင်ကြယ်သော မျက်လုံးရှိသည့် နတ်သမီး ဖြစ်လာသည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ သာဝတ္ထိပုဏ္ဏားမျိုး၌ ဗကုလာ (သကုလာ) ဖြစ်လာသည်။ (ဆဋ္ဌမူပါဠိ အဋ္ဌကထာ၌ ဗကုလာ ဟု ရှိသော်လည်း သီဟိုဠ်မူနှင့် ထေရီဂါထာအဋ္ဌကထာ၌ သကုလာ ဟု ရှိသည်။) ဇေတဝန်ကျောင်း ရေစက်ချပွဲ၌ သာသနာကို ကြည်ညိုသူဖြစ်လာပြီး၊ ရဟန္တာတစ်ပါး၏ တရားကို နာရသဖြင့် သံဝေဂဖြစ်ကာ ဘိက္ခုနီပြုသည်။ မကြာမီပင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိကာ ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ကို နိုင်နင်းသူ ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>၉။ လျင်မြန်သော မဂ်ဖိုလ် အဘိညာဉ်ရှိသူတို့တွင် ဘဒ္ဒါကုဏ္ဍလကေသာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>အရှင်မအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီးဖြစ်၍ ခိပ္ပါဘိညာ (လျင်မြန်စွာ သိသူ) ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-225 <hr> ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီပြည် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ယောက်တွင် စတုတ္ထမြောက် ဘိက္ခဒါယိကာမင်းသမီး ဖြစ်၍ နှစ်ပေါင်း ၂-သောင်းပတ်လုံး ၁၀-ပါးသီလ ဆောက်တည်ကာ သံဃိကကျောင်းအမ ဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက်၌ ရာဇဂြိုဟ်ပြည် သဌေးသမီး ဘဒ္ဒါ ဖြစ်လာသည်။ သူမနှင့် ဖွားဖက်တော်ကား ရာဇဂြိုဟ် ပုရောဟိတ်၏ သားဖြစ်သည်။ ၎င်းသား ဖွားမြင်ချိန်၌ နန်းတော်အပါအဝင် တစ်မြို့လုံးရှိ လက်နက်များ အလျှံပြောင်ပြောင် အရောင်ထွက်သဖြင့် စိုးရိမ်စိတ်ဖြင့် အိပ်မပျော်ကြောင်း မင်းကြီးက ဆရာပုရောဟိတ်ကို မေးမြန်းသည်။</p> <h3>နက္ခတ်နှင့်ပတ်သက်၍ လက်နက်များ အရောင်ထွက်ပုံ</h3> <p> “စောရနက္ခတ်နှင့် ယှဉ်၍ ကျွန်ုပ်၏အိမ်၌ သားဖွားရကား တစ်မြို့လုံး၏ ရန်သူဖြစ်မည့် ရှေ့ပြေးနိမိတ်ကို ပြသကာ လက်နက်များ အရောင်တောက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အရှင်မင်းကြီးအတွက် အန္တရာယ်မရှိပါ၊ သို့သော် အရှင်မင်းကြီး ဆန္ဒရှိလျှင် ကျွန်ုပ်၏သားကို ဖျောက်ဖျက်ပစ်ပါမည်” ဟု လျှောက်ထားရာ မင်းကြီးက “ငါတို့အဖို့ အန္တရာယ်မရှိလျှင် မလိုအပ်ပါ” ဟု မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ပုရောဟိတ်သည် ၎င်း၏သားကို “သူယူဆောင်လာသော နာမည်အတိုင်း သတ္တုက (ရန်သူကောင်)” ဟု အမည်ပေးသည်။ သဌေးသမီး ဘဒ္ဒါနှင့် သတ္တုကတို့သည် တရွေ့ရွေ့ ကြီးပြင်းလာရာ၊ ပြေးလွှားနိုင်ချိန်မှစ၍ သတ္တုကသည် ရောက်ရာအရပ်မှ တွေ့ရာပစ္စည်းများကို ခိုးယူလာသည်။ ဖခင်ပုရောဟိတ်က ဆုံးမသော်လည်း မရပေ။ တားမရသည်ကို သိသောဖခင်သည် အရွယ်ရောက်လာသော သားသတ္တုကအား အဝတ်ညို ၂-ထည်၊ ဖောက်ထွင်းကိရိယာ၊ ကြိုး၊ လှေကားများ ပေးပြီး အိမ်မှ နှင်ချလိုက်သည်။</p> <h3>အာဏာစက်ထက်မှ တိုင်းပြည်အလုပ် သွက်သည်</h3> <p>သတ္တုကခိုးသူသည် ယင်းကိရိယာများဖြင့် ဓနရှင်များ၏ အိမ်မှန်သမျှကို ဖောက်ထွင်းခိုးယူရာ၊ အခိုးမခံရသောအိမ် မရှိသလောက်ဖြစ်ပြီး အိမ်တိုင်း၌လည်း အပေါက်များချည်း ဖြစ်နေတော့သည်။ ယင်းအပေါက်များကို မြို့လှည့်သော ရာဇဂြိုဟ်ပြည့်ရှင် ဘုရင်မင်းမြတ် မြင်တွေ့ရသဖြင့် ရထားထိန်းအား မေးရာ၊ သတ္တုကခိုးသူ၏ လက်ချက်ဖြစ်ကြောင်း လျှောက်တင်သဖြင့် မြို့တော်ဝန်အား ခေါ်ယူပြီး “ယနေ့ မိအောင် မဖမ်းနိုင်လျှင် အပြစ်ဒဏ်ပေးမည်” ဟု တင်းကြပ်စွာ တာဝန်ပေးအပ်သည်။</p> <p>မြို့တော်ဝန်လည်း တစ်မြို့လုံး၌ သူလျှိုစုံထောက်များ ချ၍ ဖမ်းဆီးရာ၊ ဖောက်ထွင်းခိုးယူနေဆဲမှာပင် သတ္တုကကို မိလေသည်။ မင်းကြီးက (အဇာတသတ်မင်းဟု ဆရာမြတ်တို့ မိန့်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-226 <hr> ခိုးသူကို တောင်တံခါးမှ ထုတ်၍ သတ်ရန် အမိန့်ချမှတ်ရာ၊ မြို့တော်ဝန်သည် လမ်းလေးခွဆုံတိုင်း၌ ကြိမ်ချက် တစ်ထောင်စီ ရိုက်နှက်ကာ၊ လက်ပြန်ကြိုးတုပ်လျက် တောင်တံခါးသို့ ဦးတည်ခေါ်ဆောင်သွားသည်။</p> <p>သဌေးသမီး ဘဒ္ဒါသည် လမ်းမှ လူသံများကို ကြားသဖြင့် ပြတင်းတံခါးဖွင့်၍ ကြည့်ရာ၊ သတ္တုကလူဆိုးကို မြင်ရလျှင် ယခင်က ပေါင်းဖက်ခဲ့ဖူးသော အချစ်စိတ်၊ သောကစိတ်များ နှိပ်စက်သဖြင့် အိပ်ရာပေါ်၌ မှောက်လျက် ငိုနေတော့သည်။ အရိပ်တကြည့်ကြည့် နေကြသော မိဘဆွေမျိုးများက တစ်ဦးတည်းသော သမီး၏ ဖြစ်ပုံကို မြင်သဖြင့် မေးမြန်းရာ၊ “လမ်းမ၌ သတ်ရန် ခေါ်ဆောင်သွားသော ခိုးသားကို ရမှသာ သမီး အသက်ရှင်ပါမည်” ဟု တိုက်ရိုက်ဖွင့်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>သမီးအတွက် မိဘမေတ္တာအရာ</h3> <p>မိဘဆွေမျိုးများသည် ဘဒ္ဒါအား ထိုသူ၏ မကောင်းကျိုးများကို ပြောပြ၍ နားချသော်လည်း မရသဖြင့် “မသေလျှင် တော်ပြီ” ဟု ကြံကာ၊ မြို့တော်ဝန်ထံသို့ အသပြာတစ်ထောင် လက်ဆောင်ပေး၍ သတ္တုကခိုးသူကို လွှတ်ရန် စီမံရတော့သည်။</p> <p>မြို့တော်ဝန်သည် လူဆိုးကို ဖမ်းဆီးထားသယောင် ဟန်ဆောင်ကာ အချိန်ဆွဲထားပြီး၊ နေဝင်မှ ထောင်တွင်းရှိ ထောင်သားတစ်ယောက်ကို သတ္တုက၏ နေရာ၌ ထားကာ တောင်တံခါးမှ ထုတ်၍ ကွပ်မျက်လိုက်သည်။ သတ္တုကကိုမူ သဌေးအိမ်သို့ ပို့စေသည်။ သဌေးကြီးသည် သမီး၏ ဆန္ဒပြည့်ဝစေရန် သတ္တုကကို နံ့သာရေ ချိုးစေကာ တန်ဆာဆင်စေပြီး သမီး၏ ပြာသာဒ်အပေါ်သို့ ပို့လိုက်သည်။ ဘဒ္ဒါသဌေးသမီးသည်လည်း “ငါ့ဆန္ဒ ပြည့်ဝပြီ” ဟု ဝမ်းမြောက်ကာ မိမိကိုယ်ကို အလှဆုံး ပြုပြင်ပြီး သတ္တုကအား ပြုစုယုယ ကျွေးမွေးသည်။</p> <h3>ခွေးမြီးကောက်အသွင် လူမိုက်ညာဉ်</h3> <p>သတ္တုကသည် ၂-ရက် ၃-ရက် ကြာသောအခါ “ဤသဌေးသမီး၏ လက်ဝတ်တန်ဆာ အားလုံးကို ငါပိုင်ရမည်၊ အပိုင်ယူသင့်သည်” ဟု ယုတ်မာစွာ ကြံစည်ပြီး၊ ဘဒ္ဒါကို “စကားတစ်ခွန်း ပြောစရာရှိသည်” ဟု ဆိုသည်။ ဘဒ္ဒါမှာ လာဘ်ရသကဲ့သို့ ဝမ်းသာအားရဖြင့် “ရဲရဲသာ ပြောပါမောင်” ဟု ပြောဆိုရာ၊ လူဆိုးက “ဘဒ္ဒါ၊ သင်ကတော့ ငါ့ကြောင့် ဤသတ္တုက အသက်ရှည်ရသည် ထင်ပေလိမ့်မည်။ အမှန်မှာမူ အဖမ်းခံရစဉ်ကပင် ငါသည် တောင်စောင့်နတ်မင်းအား 'အသက်ရှည်လျှင် ပူဇော်မည်' ဟု ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ထိုတောင်စောင့်နတ်မင်းကြောင့်သာ ငါ အသက်ရှင်ရခြင်း ဖြစ်ရာ၊ ပူဇော်ပွဲကို လျင်မြန်စွာ သင် စီစဉ်ပါလော့” ဟု ပြောဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-227 <hr> ဘဒ္ဒါသည် “ချစ်လင်၏ ဆန္ဒပြည့်ဝပါစေမည်” ဟု ရည်ရွယ်ကာ ပူဇော်ပွဲများ ပြင်ဆင်ပြီး၊ ဝတ်ကောင်းစားလှများ ဝတ်ဆင်ကာ ယာဉ်စီးလျက် သတ္တုကနှင့်အတူ စောရပပါတတောင်သို့ သွားသည်။ ထို့နောက် အဖော်များနှင့်အတူ တောင်ပေါ်သို့ တက်ရန် စီမံသည်။ သတ္တုကကား အဖော်များ ပါလာလျှင် သူ၏အကြံ ပျက်မည်စိုးသဖြင့် အဖော်များကို တောင်ခြေ၌သာ နေရစ်စေပြီး၊ ဘဒ္ဒါကိုသာ ပူဇော်ပွဲပစ္စည်းများ ရွက်စေလျက် တောင်ပေါ်သို့ တက်ခဲ့သည်။</p> <h3>ပါရမီရှင် ဘဒ္ဒါ၏ သတိသမ္ပဇဉ်</h3> <p>တောင်ပေါ်သို့ နှစ်ဦးတည်း တက်ရာတွင် သတ္တုက၏ မေတ္တာသံ မပါဘဲ ရုန့်ရင်းစွာ ပြောဆိုဆက်ဆံပုံကို ဘဒ္ဒါ ရိပ်မိသွားသည်။ တောင်ပေါ်သို့ ရောက်သောအခါ သတ္တုကက ဘဒ္ဒါကို “အပေါ်ရုံအဝတ်ကို ချွတ်၍ လက်ဝတ်တန်ဆာ အားလုံးကို ဤတဘက် (ပုဆိုး) ထဲ၌ ထုပ်လော့” ဟု ပြောသည်။ လိမ္မာသော ဘဒ္ဒါက “ကျွန်မ၏ အပြစ်ကို ပြောပါဦးမောင်” ဟု ချိုသာစွာ မေးသော်လည်း၊ လူဆိုးပီသသော သတ္တုကက “အမိုက်မ၊ နတ်ပူဇော်ရန် လာသည်ဟု သင်ထင်သလော။ ငါကား မပူဇော်ရုံမျှမက နတ်မင်း၏ အသည်းကိုပင် နှုတ်စားဝံ့သည်။ သင့်လက်ဝတ်ရတနာများကို ယူလို၍ ဤတောင်ထိပ်သို့ ငါ လာခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်” ဟု ရိုင်းပျစွာ ပြောဆိုသည်။</p> <p>လိမ္မာသော ဘဒ္ဒါက “မောင်၊ ဤလက်ဝတ်ရတနာများသည် မောင့်ပစ္စည်းများသာ ဖြစ်ပါသည်။ ကျွန်မသည်ပင်လျှင် မောင့်ပစ္စည်းပါ” ဟု ချိုသာစွာ ပြောဆိုရာ၊ “ဤစကားမျိုးကို ငါ နားမယောင်နိုင်၊ သင့်ဥစ္စာက တစ်ခြား၊ ငါ့ဥစ္စာက တစ်ခြား” ဟု ပြတ်သားစွာ ပြောသဖြင့်၊ “ကောင်းပါပြီအရှင်၊ အထူးတောင်းပန်ပါသည်၊ ကျွန်မ၏ ဆန္ဒတစ်ခုကို ဖြည့်ဆည်းပေးပါ။ ယခု လက်ဝတ်တန်ဆာများဖြင့် အချစ်ဆုံးမောင့်ကို ရှေ့နောက်လှည့်၍ လည်ပင်းကို ဖက်ကာ နောက်ဆုံးအကြိမ် ယုယပါရစေ၊ ချစ်ပါရစေ” ဟု လိမ္မာစွာ ပြောပြန်သည်။</p> <p>သတ္တုက ခွင့်ပြုလိုက်သဖြင့် ဘဒ္ဒါသည် အချိန်မဆိုင်းဘဲ ရှေ့မှ လည်ပင်းဖက်၍ ယုယပြီး၊ နောက်ဘက်မှ လည်ပင်းဖက်ယုယသည့် အသွင်ဖြင့် သတ္တုကကို တောင်ချောက်ကမ်းပါးအတွင်းသို့ အတင်းတွန်းချလိုက်ရာ၊ ခွေးကျပက်ကျကျပြီး မြေသို့မရောက်မီ ကောင်းကင်မှာပင် ကြေမွပျက်စီးသွားတော့သည်။</p> <h3>အမျိုးသမီးများအား တောင်စောင့်နတ် ချီးမွမ်းပုံ</h3> <p>ဘဒ္ဒါ၏ လျင်မြန်ဆန်းကြယ်သော အပြုအမူကို မြင်တွေ့ရသော တောင်စောင့်နတ်သည် ဘဒ္ဒါ၏ ပညာကျေးဇူးကို ချီးကျူးလိုသဖြင့် “နေရာအားလုံးမှာ ယောက်ျားများသာ ပညာရှိသည် မဟုတ်၊ မိန်းမများလည်း (၁) ထိုထိုသော ကိစ္စများ၌ ဆင်ခြင်နိုင်သူ ဖြစ်ပါမူ၊ (၂) လျင်မြန်စွာ နည်းကောင်းလမ်းမှန်ကို ကြံစည်နိုင်သူ ဖြစ်ပါမူ ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်နိုင်သည်” ဟု ရွတ်ဆိုလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-228 <hr> ဘဒ္ဒါသည် ဤအသွင်ဖြင့် အိမ်သို့ပြန်လျှင် မဖြစ်နိုင်သည်ကို သိသဖြင့် ခြေဦးတည့်ရာသို့ သွားရာမှ တက္ကတွန်းတို့ရှိရာ အရပ်သို့ ရောက်သွားသည်။ “အညံ့စား ရဟန်း မဖြစ်လိုပါ၊ အရှင်တို့ သာသနာ၌ အမြတ်ဆုံးသော ရဟန်းအဖြစ်ကိုသာ ပြုပေးပါ” ဟု တောင်းပန်သဖြင့် တက္ကတွန်းဆရာများက ဘဒ္ဒါ၏ ဆံပင်ကို ထန်းစေ့ဖြင့် နှုတ်၍ ရဟန်းမ ပြုပေးသည်။ (ဓား၊ ကတ်ကြေးတို့ဖြင့် ဆံပင်ရိတ်၍ ရဟန်းပြုလျှင် အညံ့စားဟု ၎င်းတို့ ဝါဒ၌ သတ်မှတ်ကြသည်။)</p> <h3>ကုဏ္ဍလကေသာ အမည်ရပုံနှင့် ပညာရှာပုံ</h3> <p>ထန်းစေ့ဖြင့် နာကျင်စွာ နှုတ်ထားသော ဘဒ္ဒါ၏ ဦးခေါင်းမှ နောက်ပေါက်လာသော ဆံပင်များသည် အစုလိုက်ပင် နားတောင်းပမာ ရစ်ဝိုင်း၍ ပေါက်လာပြန်သည်။ ထို့ကြောင့် ဘဒ္ဒါအား ကုဏ္ဍလကေသာ (နားတောင်းပမာ အစုလိုက် ရစ်ဝိုင်းသော ဆံပင်ရှိသူ) ဟု ခေါ်တွင်လာသည်။</p> <p>တက္ကတွန်းရဟန်းမ ကုဏ္ဍလကေသာသည် ဆရာများထံ၌ ပညာအားလုံးကို သင်ယူပြီးသောအခါ၊ ပါရမီရှင်ပီပီ ယင်းဆရာများ၏ ဝါဒ၌ တရားထူးမရှိကြောင်း သိမြင်သဖြင့် ထွက်ခွာခဲ့ပြီး၊ ပညာရှိများ ရှိလေရာသို့ သွားရောက်သင်ကြားသည်။ နေရာအားလုံးမှ ပညာများ တတ်မြောက်ပြီး ဖြစ်သောကြောင့် ကုဏ္ဍလကေသာနှင့် ဝါဒပြိုင်မည့်သူ မရှိသလောက် ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ပြိုင်ဘက်ကင်းသူ ကုဏ္ဍလကေသာသည် ရောက်ရှိရာ နိဂုံး (ရွာ) တံခါးဝများ၌ သဲပုံပြုလုပ်ကာ သပြေခက်ကို စိုက်ပြီး “ငါနှင့် ဝါဒပြိုင်နိုင်သူသည် ဤသပြေခက်ကို နင်းချေဖျက်စေ” ဟု အနီးရှိ ရွာသားများကို ပြောကြားခဲ့သည်။ ၇ ရက်ကြာသည်အထိ ချေဖျက်သူ မရှိလျှင် ယင်းသပြေခက်ကို ယူ၍ အခြားအရပ်သို့ ထွက်ခွာသွားပြန်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ပွင့်ထွန်း၍ သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် (အဝတ်တစ်ထည်သာ ဝတ်သော တက္ကတွန်းရဟန်းမ) ကုဏ္ဍလကေသာသည် သာဝတ္ထိပြည်သို့ ရောက်လာကာ၊ ပြုမြဲအတိုင်း သဲပုံ၌ သပြေခက်စိုက်၍ အနီးရှိ လူငယ်များကို မှာကြားပြီး မြို့တွင်းသို့ ဝင်ခဲ့သည်။</p> <h3>သားတော်ကြီးဖြစ်သော အရှင်သာရိပုတ္တရာ</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည်လည်း သံဃာများ ဆွမ်းခံကြွချိန်၌ (ကျောင်းတိုက်အတွင်း လှည့်လည်ကာ အထားအသို အချိုးမကျသည်များကို သပ်ရပ်အောင် ပြုပြင်သိမ်းဆည်းခြင်း၊ သောက်ရေသုံးရေ ထည့်ခြင်း၊ မြက်၊ အမှိုက် ရှင်းလင်းခြင်း၊ ဂိလာနများအတွက် ဆေးဝါးနှင့် အဖော်ရှာပေးခြင်း စသော ဝတ်များကို ပြုပြီးနောက်) တစ်ပါးတည်း မြို့တွင်းသို့ ဝင်လာရာ၊ သဲပုံ၌ သပြေခက်ကို တွေ့သဖြင့် မေးမြန်းသိရှိပြီးလျှင် ကလေးများကို သပြေခက်အား နင်းချေဖျက်စေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-229 <hr> အချို့ကလေးများမှာ မဝံ့မရဲ ဖြစ်နေသော်လည်း၊ သတ္တိရှိသော ကလေးများကို အရှင်မြတ်က မိန့်ကြားသဖြင့် အားတက်ကာ နင်းချေဖျက်လိုက်ကြသည်။</p> <p>မြို့တွင်း၌ ဆွမ်းစားပြီး၍ ထွက်လာသော ကုဏ္ဍလကေသာသည် သပြေခက် ဖြစ်ရပ်ကို မြင်ရသဖြင့် ကလေးများကို မေးမြန်းသိရှိကာ “ငါ၏ စွမ်းအင်ကို သိလျက် နင်းဖျက်ဝံ့သော အရှင်သည် ဧကန်မုချ ကြီးမြတ်သူ ဖြစ်ရမည်။ အဖော်မပါလျှင် မတင့်တယ်၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် ဝါဒပြိုင်မည့်အကြောင်း မြို့သူမြို့သားများကို အသိပေးသင့်သည်” ဟု ကြံကာ အစီအစဉ် ပြုလုပ်သည်။ အိမ်ခြေ ရှစ်သောင်းရှိသော သာဝတ္ထိပြည်သားများသည်လည်း တစ်ဆင့်စကား တစ်ဆင့်နားဖြင့် အားလုံး သိသွားကြသည်။</p> <h3>အရှင်မြတ်၏ တစ်ခုတည်းသော အမေးကို ကုဏ္ဍလကေသာ မဖြေနိုင်ပုံ</h3> <p>ဆွမ်းကိစ္စ ပြီးစီးသော အရှင်သာရိပုတ္တရာသည်လည်း သစ်ပင်ရင်း၌ ကုဏ္ဍလကေသာကို ကြိုစောင့်လျက် ထိုင်နေစဉ်၊ ပရိသတ် ခြံရံလာသော ကုဏ္ဍလကေသာသည် အရှင်မြတ်အား နှုတ်ခွန်းဆက်၍ သင့်တော်ရာ၌ ထိုင်ပြီး “သပြေခက်ကို အရှင်ဘုရား ချေဖျက်ပါသလော” ဟု လျှောက်သည်။ အရှင်မြတ်က ဝန်ခံသဖြင့် ဝါဒပြိုင်ရန်နှင့် လက်ဦးမေးမည့်သူကို လျှောက်ထားသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်က “အမေးပုစ္ဆာသည် ငါတို့ထံသို့ ရှေးဦးရောက်သော်လည်း သင်သည်ပင် ရှေးဦးစွာ မေးမြန်းပါလော့” ဟု ခွင့်ပြုရာ၊ ကုဏ္ဍလကေသာက မေးမြန်းသမျှ အားလုံးကို အရှင်မြတ်က ပြတ်သားစွာ ဖြေဆိုသည်။ “ငါတို့ကလည်း ပြဿနာတစ်ခု မေးမည်၊ 'ဧကံ နာမ ကိံ' - ပရိညာ ၃-ပါးဖြင့် ပိုင်းခြားသိရမည့် တရား တစ်မျိုးမှာ အဘယ်နည်း” ဟု မေးတော်မူရာ၊ မသိပါကြောင်း ပြန်လည် လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ပါရမီရှင် ဘဒ္ဒါ တစ်ဂါထာဖြင့် ကိလေသာစင်ပုံ</h3> <p> “ငါတို့ သာသနာ၌ သာမဏေငယ်များ လေ့လာရသည့် ဤသဘောကိုမျှ မသိလျှင် အခြားသော တရားများကို သင် အဘယ်မှာ သိနိုင်ပါမည်နည်း” ဟု အရှင်မြတ်က မိန့်ကြားသောအခါ၊ ပါရမီရှင် ကုဏ္ဍလကေသာသည် အရှင်မြတ်၏ ခြေရင်း၌ ဝပ်စင်းပြီး “အရှင်ဘုရားတို့ကို ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ သိမှတ်ဆည်းကပ်ပါ၏” ဟု လျှောက်သည်။ အရှင်မြတ်က “ငါ့ကို ဆည်းကပ်ရန် မဟုတ်၊ ဇေတဝန်ကျောင်းရှိ ဘုရားရှင်ထံ ဆည်းကပ်လော့” ဟု မိန့်သဖြင့် ဘုရားရှင်ထံ သွားရောက်ရှိခိုးကာ သင့်တော်ရာ၌ တည်နေစဉ်၊ ဘုရားရှင်က ကုဏ္ဍလကေသာ၏ ဉာဏ်ရင့်ကျက်ချိန်ကို သိမြင်ပြီး “ဂါထာ တစ်ထောင်ပင် ဖြစ်စေကာမူ၊ အကျိုးစီးပွားနှင့် မယှဉ်စပ်လျှင် မမြတ်၊ ကြားနာရလျှင် အေးငြိမ်းကြောင်း ဖြစ်သည့် တစ်ပိုဒ်ကောင်း တရားသာလျှင် ချီးမွမ်းအပ်၍ မြတ်သည်” ဟု မိန့်တော်မူရာ၊ ဂါထာ၏အဆုံး၌ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိကာ ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-230 <hr> အရှင်မသည် ဘုရားရှင်ထံ၌ ရဟန်းမပြုခွင့် တောင်းခံပြီး၊ ဘိက္ခုနီကျောင်းသို့ သွားကာ ရဟန်းမ ပြုသည်။ ရဟန်း၊ ရဟန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာ ပရိသတ် ၄-ပါးအလယ်၌ ဘဒ္ဒါအမည်ရှိသော ကုဏ္ဍလကေသာသည် ၄-ပိုဒ် တစ်ဂါထာ၏အဆုံး၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သည်ဟူသော ချီးမွမ်းစကားကို အကြောင်းပြု၍ ခိပ္ပါဘိညာ (လျင်မြန်စွာ သိသူ) ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀။ ရှေး၌ နေဖူးသော ခန္ဓာအစဉ်ကို အောက်မေ့နိုင်သူတို့တွင် ဘဒ္ဒါကာပိလာနီသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီမအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဝေဒေဟသဌေးကတော် ဖြစ်၍ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိ ဧတဒဂ်ရ ထေရီတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ ကမ္ဘာတစ်သိန်းပတ်လုံး လူ၊ နတ်ဘဝ၌ ကျင်လည်ပြီးနောက် ဗာရာဏသီ သူကြွယ်ဇနီး ဖြစ်လာသည်။ သူကြွယ်၏နှမနှင့် ခိုက်ရန်ဖြစ်စဉ်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တစ်ပါး ကြွရောက်လာရာ၊ သူကြွယ်၏နှမက ဆွမ်းလှူပြီး သူမအား ထိခိုက်စေသော ဆုတောင်းမျိုးကို တောင်းခဲ့သည်။</p> <h3>ကုလား မနိုင်၍ ရခိုင်ပဲပုံ</h3> <p>ထိုဆုတောင်းကို မကျေနပ်သော သူကြွယ်ကတော်သည် အရှင်မြတ်၏ သပိတ်ကို ယူ၍ ဆွမ်းများကို စွန့်ပစ်ကာ ရွှံ့ညွန်အပြည့်ထည့်၍ လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ထိုအခါ ရပ်ရွာရှိ မြင်သူများက ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချကြသဖြင့် သတိသံဝေဂရကာ၊ အရှက်ရသဖြင့် ရွှံ့များကို သွန်ပစ်၍ သပိတ်ကို ဆေးကြောသည်။ ထို့နောက် နံ့သာနှင့် ပွတ်တိုက်ကာ စတုမဓူ အပြည့်ထည့်၊ အပေါ်မှ ဖြူဝင်းသော ထောပတ်များ လောင်းလျက် အရောင်ထွက်အောင် ပြုပြီးလျှင် “ဤဆွမ်းပမာ တပည့်တော်မ၏ ကိုယ်သည်လည်း အရောင်တလက်လက် ထွက်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းကာ လှူဒါန်းသည်။</p> <p>နောက်ဆုံးဘဝ၌ ရဟန်းပြုကြသောအခါ၊ လင်တော်မောင် ပိပ္ပလိလုလင်က လက်ယာလမ်းကို ယူ၍ ဗဟုပုတ္တက ပညောင်ပင်ရင်းရှိ (လာရောက်ကြိုဆိုတော်မူသော) ဘုရားရှင်ထံသို့ သွားသည်။ ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ သဌေးကတော်က (ထိုစဉ်က မာတုဂါမများ ရဟန်းပြုခွင့် မရသေးသဖြင့်) လက်ဝဲလမ်းကို ယူ၍ ပရိဗိုဇ်အာရမ်သို့ သွားကာ ပရိဗိုဇ်မ ပြုသည်။ ၅-နှစ်ကြာမှ ဘိက္ခုနီသာသနာ ပေါ်ပေါက်လာသဖြင့် မိထွေးတော်ဂေါတမီထံ သွားရောက်၍ ဘိက္ခုနီပြုကာ၊ တရားပွားများသဖြင့် ရဟန္တာ ဖြစ်လာသည်။ ပုဗ္ဗေနိဝါသအဘိညာဉ်ကို နိုင်နင်းသဖြင့် ဧတဒဂ် ရတော်မူသည်။</p> <p>(မိဘကပေးသော အမည်မှာ ဘဒ္ဒါ ဖြစ်သော်လည်း၊ အရှင်မဟာကဿပအလောင်း ပိပ္ပလိလုလင်နှင့် ထိမ်းမြားသဖြင့်၊ ယောက္ခမ ကပိလပုဏ္ဏား၏ အမည်ကို စွဲ၍ ကာပိလာနီ ဟု တွင်ခြင်း ဖြစ်သည်။)</p> <h3>၁၁။ မြတ်သော အဘိညာဉ်သို့ ရောက်သူတို့တွင် ဘဒ္ဒကစ္စနာသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီမ (ယသောဓရာ) အလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် အမျိုးကောင်းသမီးဖြစ်၍ မဟာဘိညာပတ္တ (ကြီးမြတ်သော အဘိညာဉ်ရှိသူ) ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-231 <hr> ငါတို့ဘုရားလက်ထက်တွင် ဘုရားအလောင်းတော်၏ ဦးရီးတော် သုပ္ပဗုဒ္ဓမင်း၏ သမီးတော် ဘဒ္ဒကစ္စနာ ဖြစ်လာသည်။ ရွှေအဆင်းကဲ့သို့ ဝင်းပသော အသားအရေရှိသဖြင့် ဘဒ္ဒကဉ္စနာ ဟုလည်း ခေါ်တွင်သည်။ အရွယ်ရောက်သော် ဘုရားလောင်း သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား၏ မိဖုရားခေါင်ကြီး ဖြစ်လာကာ သားတော်ရာဟုလာကို ဖွားမြင်သည်။ ထိုသားတော်ဖွားမြင်သောနေ့မှာပင် သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား တောထွက်တော်မူခဲ့သည်။</p> <h3>ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီပြုသောနှစ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ၅-ဝါအရတွင် ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး ပရိနိဗ္ဗာန်စံလွန်သဖြင့် မိထွေးတော်ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီပြုသောအခါ၊ ရာဟုလာမယ်တော် (ယသောဓရာ) သည်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ဘိက္ခုနီပြု၍ တရားပွားများရာ ရဟန္တာဖြစ်လာသည်။ အဘိညာဉ်၌ အလွန်လေ့လာနိုင်နင်းလှသဖြင့် တစ်ထိုင်တည်းသော အချိန်အတွင်း အာဝဇ္ဇန်း (ဆင်ခြင်ခြင်း) တစ်မျိုးတည်းဖြင့် တစ်သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်းအတွင်း ဖြစ်ခဲ့သမျှကို အောက်မေ့နိုင်သောကြောင့် ဤဧတဒဂ်ကို ရရှိခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>အဂ္ဂသာဝက ၂ ဆူနှင့် အလားတူသော အဘိညာဉ် ပညာရှင် ၄-ဦး</h3> <p>ဘုရားတစ်ဆူတစ်ဆူတွင် ကြီးကျယ်သော အဘိညာဉ်ပညာရှင် ၄-ပါးသာ ရှိမြဲဖြစ်သည်။ အခြားသာဝကများသည် ကမ္ဘာတစ်သိန်းအထိသာ အောက်မေ့နိုင်သော်လည်း၊ (၁) အဂ္ဂသာဝက ၂-ဆူ (အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်မောဂ္ဂလာန်)၊ (၂) အရှင်ဗာကုလ၊ (၃) ဘဒ္ဒကစ္စနာထေရီ (ယသောဓရာ) ဤ ၄-ပါးတို့မှာမူ တစ်သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်းအတွင်း ဖြစ်ပျက်ခဲ့သမျှကို အောက်မေ့နိုင်သည်။</p> <h3>၁၂။ ခေါင်းပါးသော သင်္ကန်းကို ဆောင်သူတို့တွင် ကိသာဂေါတမီသည် အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထေရီမအလောင်းသည် ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက်၌ မထင်ရှားသော အမျိုးသမီးဖြစ်ပြီး လူခစီဝရဓရ (ခေါင်းပါးသောသင်္ကန်း ဆောင်သူ) ဧတဒဂ်ရ ထေရီမတစ်ပါးကို အားကျကာ ကောင်းမှုပြု ဆုတောင်း ဗျာဒိတ်ရခဲ့သည်။ ကဿပဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီပြည် ကိကီမင်းကြီး၏ သမီးတော် ၇-ဖော်တွင် ပဉ္စမမြောက် ဓမ္မာ မင်းသမီးဖြစ်၍ နှစ်ပေါင်း ၂-သောင်းတိုင်အောင် ဗြဟ္မစရိယအကျင့်ကို ကျင့်ကြံခဲ့သည်။</p> <h3>ဂေါတမီ အမည်မှာ ကိသာ ထပ်ပါပုံ</h3> <p>နောက်ဆုံးဘဝ၌ သဌေးမျိုး၌ ဖြစ်သော်လည်း စီးပွားပျက်သဖြင့် ဆင်းရဲသူ ဂေါတမီ ဖြစ်လာသည်။ ကိုယ်ခန္ဓာ ကြုံလှီသေးငယ်လှသဖြင့် ကိသာဂေါတမီ ဟု ခေါ်တွင်သည်။ သာဝတ္ထိပြည် သဌေးတစ်ဦး၏ ကုဋေ ၄၀ သော ဥစ္စာများသည် ကုသိုလ်ကံကုန်၍ မီးသွေးများ ဖြစ်သွားရာ၊ သဌေးဖြစ်နေချိန်၌ ရောက်လာ...<br> <br>စာမျက်နှာ-232 <hr> သော သူငယ်ချင်းတစ်ဦး၏ စီစဉ်ပေးချက်အရ မီးသွေးများကို ဆိုင်ခင်းထားကာ ကိုင်တွယ်နေသည်။ ရောက်လာကြသော လူများက “အဝတ်အထည်စသည်ကို မရောင်းဘဲ ဂုဏ်နှင့်မလိုက်အောင် မီးသွေးများကို သဌေးက ရောင်းရမည်လား” ဟု မေးသောအခါ၊ ဘုန်းကံရှိသူမဟုတ်သည့် ထိုသူများကို “ကိုယ့်ဥစ္စာကိုပင် ကိုယ်မရောင်းလျှင် ဘာလုပ်ရမည်နည်း” ဟု တိုတိုပင် ပြန်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>ဘုန်းကံရှင် အကောင်းကိုသာ မြင်ပုံ</h3> <p>တစ်နေ့သောအခါ ကိသာဂေါတမီ ရောက်လာပြီး “အဝတ်အထည်စသည်များ မရောင်းဘဲ ရွှေငွေများကို ရောင်းနေသလား ဖခင်” ဟု မေးသည်။ သဌေးက “ဘယ်မှာလဲ ရွှေငွေတွေ၊ ယူခဲ့စမ်းပါဦး” ဟု ပြောသဖြင့် ကိသာဂေါတမီက လက်ခုပ်အပြည့် ယူဆောင်လာရာ သဌေးလက်ထဲတွင် အားလုံး ရွှေငွေများ ဖြစ်နေတော့သည်။</p> <p>ထိုအခါ သဌေးသည် ကိသာဂေါတမီကို စစ်ဆေးမေးမြန်းပြီး မိမိ၏သားနှင့် ပေးစားကာ ကုဋေ ၄၀ သော ဥစ္စာများကို အပ်နှင်းလိုက်သည်။ သို့သော်လည်း “သူဆင်းရဲသမီး” ဟု အိမ်သားများက နှိမ်ကြသဖြင့်၊ သားတစ်ယောက် ဖွားမြင်မှသာ အိမ်သားများ၏ မြတ်နိုးလေးစားမှုကို ခံရသည်။</p> <h3>ကိသာ၏ အားထားရာ ဘုရားမြတ်စွာ</h3> <p>ယင်းသားငယ် ကစားနိုင်သောအရွယ်တွင် ကွယ်လွန်သွားရာ၊ မိခင်ဖြစ်သူ ကိသာဂေါတမီမှာ တစ်ခါမျှ မကြုံဖူးသော သားသောက ပြင်းထန်စွာရပြီး သားအလောင်းကို ပိုက်ကာ “အသက်ရှည်ဆေး ပေးကြပါ” ဟု တစ်အိမ်တက်ဆင်း လိုက်လံတောင်းနေတော့သည်။ တရားချသော်လည်း မရပေ။ ပညာရှိတစ်ဦးက “ဇေတဝန်ကျောင်းတော် ဘုရားထံသို့ သွားပါ” ဟု အကြံပေးမှ ဘုရားထံသို့ သွားကာ သားအတွက် ဆေးတောင်းသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ချစ်သမီး၊ ဆေးရဖို့ ဤနေရာသို့ လာခြင်းသည် ကောင်းလှသည်။ သာဝတ္ထိမြို့တွင်းသို့ဝင်၍ အစွန်အိမ်မှစပြီး တစ်အိမ်တက်ဆင်း လှည့်လည်ကာ လူမသေဖူးသောအိမ် မှ မုန်ညင်းစေ့ (သို့မဟုတ် မုန်ညင်းဆီ) အနည်းငယ် ယူခဲ့လေ” ဟု မိန့်တော်မူသည်။ (မုန်ညင်းစေ့ ယူခဲ့ရန်သာ မိန့်ခြင်းမှာ၊ မိမိတစ်ဦးတည်းသာ သားသေဒုက္ခ ကြုံရသည်မဟုတ်ဘဲ လူတိုင်း ကြုံတွေ့ရကြောင်း အမြင်မှန်ရစေရန် ဖြစ်သည်။)</p> <p>ကိသာဂေါတမီသည် ဝမ်းသာအားရ မြို့ထဲသို့ဝင်၍ အစအိမ်၌ တောင်းရာ မုန်ညင်းစေ့ ပေးကြသည်။ သို့သော် “ဤအိမ်၌ လူသေဖူးသလား” ဟု မေးရာ၊ “သေသူမှာ မရေတွက်နိုင်အောင် များလှသည်” ဟု ဖြေသဖြင့် မယူတော့ဘဲ ဒုတိယအိမ်၊ တတိယအိမ်များသို့ ဆက်လက်တောင်းခံသော်လည်း မရရှိခဲ့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-233 </p><hr> <h3>ဗုဒ္ဓ၏ အစီအစဉ်ဖြင့် သားသောက စင်ရသည်</h3> <p>တတိယအိမ်တောင်းအပြီးတွင် ကိသာ ဂေါတမီသည်“တမြို့လုံး ဤအတိုင်းဖြစ်မှာပဲ” စသည်ဖြင့် သံဝေဂရ မြို့မှပြန်ထွက်ကာ သုသာန်၌ “သားရေ၊ သားသာ ကွက်၍သေရ သည်ဟု ငါအမေအတွက်မှားခဲ့ပြီ၊ သေခြင်းကား ငါ့သားသာမဟုတ်၊ လူသားအားလုံး ၏ သေခြင်းပါ”ဟုဆိုကာ သားသေအလောင်းကို စွန့်ပစ်ပြီး “န ဂါမဓမ္မော၊ နော နိဂမဿ ဓမ္မော” စသော ဂါထာရွတ်ဆိုကာ ဘုရားထံ သွားတော့သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က ကိသာဂေါတမီအား မုန်ညင်းဆီရ မရ မေးတော်မူရာ “မုန်ညှင်းဆီကိစ္စ ပြီးပါပြီ၊ တပည့်တော်အား ထောက်တည်ရာ ပေးတော်မူပါ”ဟု လျှောက်သဖြင့် ဓမ္မပဒ၌– ချစ်သမီး၊ သမီးသားနှင့် စီးပွားဥစ္စာယစ်မူးကာဖြင့် မခွာနိုင်သူ စိတ်ရှိလူကို (အိပ်ပျော်နေတုန်း တရွာလုံးကို ရေလုံးကျကာ တိုက်ယူသွားသကဲ့သို့) သနားမှုကင်း သေခြင်းတရား ယူဆောင်၍ သွား သည်”ဟု ဘုရားရှင်ဟောတော်မူရာ ကိသာဂေါတမီ သောတာပန်တည်ပြီး ရှင်ရဟန်းပြုခွင့်တောင်းကာ ဘိက္ခုနီမကျောင်းသွားသည်။</p> <h3>လူခဂုဏ်အင်္ဂါ ၃-ဖြာ</h3> <p>ကိသာ ဂေါတမီ ဘိက္ခုနီသည် ဥပုသ်အိမ်၌ အလှည့်တာဝန်အရ ဆီမီး ထွန်းညှိယင်း မီးလျှံဖြစ်ပျက်မှစ၍ ဆက်လက်ပွားများရာ ဘုရားရှင်သည် ဂန္ဓကုဋီ တိုက်တော်ကပင် ရောင်ခြည်တော်လွှတ်လျက် ထေရီမရှေ့မှောက် ထိုင်ဟောသကဲ့သို့ “ချစ်သမီး၊ သင် စဉ်းစားတိုင်းမှန်သည်၊ မီးလျှံများကဲ့သို့ သတ္တဝါများ ဖြစ်ပျက်ကြသည်၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်သူ များသာ မထင်ပဲရှိသည်၊ နိဗ္ဗာန် မဂ်ဉာဏ်ဖြင့် မမြင်ပဲ အသက် ၁၀၀-ရှည်ခြင်း ထက် တခဏမြင်လျက် အသက်ရှင်နေရခြင်းက မြတ်သည်”ဟု ဂါထာနှင့်တကွ ဟော ပြီးအဆုံး၌ ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ အဝတ်အမျိုးအစား၊ သင်္ကန်းချုပ်သောချည်၊ ဆိုးရေ၊ ၃-ပါးလုံး ခေါင်းပါးညံ့ဖျင်းသော သင်္ကန်းကိုဝတ်ရုံ၍ လူခစီဝရ ဧတဒဂ် ရသည်။</p> <h3>၁၃။ သဒ္ဓါတရားအားကြီးသူတို့တွင် သိင်္ဂါလကမာတာသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ထေရီမအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် အမတ်သမီးဖြစ်၍ ဖခင်အမတ် ကြီးနှင့်အတူ ကျောင်းတော်လိုက်သွား တရားနာရာ သဒ္ဓါဖြစ်ပြီး ဘိက္ခုနီပြုသည်။ သီလဖြူစင် တရားအလွန်နာသည်၊ ဘုရားဖူးခြင်း၌ ဆန္ဒပြင်းသည်၊ ထေရီမတပါး ကို “သဒ္ဓါဓိမုတ္တ=သဒ္ဓါတရားအားကြီးသော အရာ”ဧတဒဂ်ပေးသည်ကို အားကျ၊ သိက္ခာ ၃-ပါး တိုးတက်ကြိုးစား၍ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-234 </p><hr> <h3>သိင်္ဂါလောဝါဒသုတ္တန် (၂)ကုဋေအသိမှန်</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသမီးဖြစ်၍ အရွယ်ရောက်သော် သဌေးသား တဦး အိမ်ပါပြီး သိင်္ဂါလက သတို့သားကို ဖွားမြင်သည်၊ သားကို အကြောင်းပြု၍ သိင်္ဂါလမာတာတွင်သည်။ သိင်္ဂါလက သတို့သားကား အယူမှားကာ အရပ်မျက်နှာ တို့ကိုသာ ရှိခိုးနေသည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံဝင်ကြသောတနေ့ အရပ်မျက်နှာများကို ရှိခိုးနေ သော သိင်္ဂါလက သတို့သားကိုတွေ့၍ ဘုရားရှင်ဆုံးမတရားဟောကြားရာ ယောက်ျား မိန်းမ ၂-ကုဋေ သစ္စာသိမြင် ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်၊ သိင်္ဂါလက မာတာ သဌေးမ ကလေးလည်း ယင်းတရားပွဲ၌ပင် သောတာပန်ဖြစ် ဘိက္ခုနီပြုသည်။</p> <p>ဆုတောင်းအတိုင်း သဒ္ဓါလွန်ကဲသော သိင်္ဂါလက မာတာထေရီမသည် တရားနာ သွားလျှင် ဘုရားရှင်၏ ရူပကာယ အသရေတော်ကိုသာ ဖူးမြော်နေရကား ဘုရားရှင်က လည်း ထေရီမနှင့် လျောက်ပတ်သည့် သဒ္ဓါဖြစ်စေနိုင်သောတရားကိုသာ ဦးစားပေး ဟောတော်မူသည်၊ သဒ္ဓါကိုပင် အဦးပြုအားထုတ်ရာ ရဟန္တာဖြစ်ပြီး ယင်း ဧတဒဂ် ရသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၆။ ဆဋ္ဌဝဂ်</h3> <p>၁။ ရဟန်းတို့၊ ရှေးဦးစွာ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်း သရဏဂုံသို့ရောက်သူ ဥပါသ ကာတို့တွင် တဖုဿနှင့် ဘလ္လိကကုန်သည်တို့သည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>ဤဥပါသကာအလောင်းညီနောင်တို့ကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ ပြည် အမျိုးကောင်းသားများဖြစ်၍ ပဌမသရဏဂမနဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာ ၂-ယောက် ကိုအားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာမှ အထက် ၃၁-ကမ္ဘာထက် ဘုရားမပွင့်သောခေတ်တွင် အရှင်သုမန ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား သစ်သီး ကြီးငယ်များ လှူခဲ့သည်။</p> <h3>ဆွမ်းဦးပုညရှင် ဆုတောင်းယှဉ်</h3> <p>သိခီဘုရားလက်ထက် အရုဏဝတီပြည် ပုဏ္ဏားသားဖြစ်သည်၊ သိခီဘုရားရှင်ပွင့်၍ ၇-သတ္တာဟအပြီး ၈-သတ္တာဟ၌ ဥဇိတ၊ ဩဇိတလှည်းကုန်သည်ညီနောင်တို့ ဆွမ်းဦး လှူသည်ကို အားကျပြီး သူငယ်ချင်း (တဖုဿအလောင်း)နှင့် အတူ သိခီဘုရားရှင်အား ပင့်၊ ကောင်းမှုပြု၊ ပွင့်လတ္တံ့သောဘုရားရှင်အား ဆွမ်းဦးရှင်ဖြစ်လိုပါကြောင်း ဆုတောင်း ခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-235 <hr> ယင်းသူငယ်ချင်း ၂-ယောက်သည် ကဿပဘုရားလက်ထက် ဂေါပါလ(နွားသဌေး) ၏သား ညီနောင်ဖြစ်၍ နှစ်ပေါင်းများစွာ သံဃာအား နွားနို့ဆွမ်း လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် အသိတဉ္စန (ပေါက္ခရဝတီ-ထေရဂါထာအဋ္ဌကထာ)မြို့ဝယ် လှည်းကုန်သည် သူကြွယ်သား နောင်တော် တဖုဿ၊ ညီ ဘလ္လိကတို့ ဖြစ်လာကြသည်၊ အရွယ်ရောက်သော် အိမ်ထောင်ပြုကြ လှည်းကုန်သည်များ ဖြစ်လာကြသည်။</p> <h3>မိခင်စစေတနာ ဘဝပြောင်းသော်လည်း မဟောင်းပါ</h3> <p>ငါတို့ ဘုရားရှင် ဘုရားဖြစ်၍ ၇-သတ္တာဟ မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ စံပြီး ၈-သတ္တာဟ ရာဇာယတန=လင်းလွန်းပင်ရင်း၌ ထိုင်တော်မူစဉ် ထိုအရပ်သို့ လှည်း ၅၀၀-ဖြင့် တဖုဿ၊ ဘလ္လိက ကုန်သည် ညီနောင်တို့ ရောက်လာကြသည်။ ထိုညီနောင်၏ အခြားမဲ့ အတိတ်ဘဝက မိခင်ရင်းဖြစ်ခဲ့သော နတ်သမီးသည် “ယခုအခါ ဘုရားရှင်အဖို့ အာဟာရ ရမှတော်မည်၊ ဤမျှ နောက်၌ အာဟာရမရှိပဲ မနေနိုင် (သုဇာတာ၏ နို့ဃနာဆွမ်း ၄၉-လုတ်ကား ၄၉-ရက်ရှိပြီ။) ငါ့သား ၂-ယောက်လည်း ရောက်လာခိုက် ဆွမ်းလှူစေ ရမည်”ကြံစည်ကာ လှည်း ၅၀၀ အသွားရပ်အောင် တန်ခိုးဖြင့် ဖြတ်လိုက်သည်။</p> <p>ကုန်သည်ညီနောင်ကို နွားများရပ်သွားကြောင်း ကြည့်ရှုဆင်ခြင်ကြစဉ် ဘုမ္မစိုးနတ် က ယောက်ျားတယောက်၌ ဝှက်ပြီး “သင်တို့မှာ ငါမှတပါး ဘီလူး ဘုတ် ပြိတ္တာ နတ် နဂါး ပူးဝင်လှည့်ပတ်မှုမရှိ၊ ငါကား လွန်ခဲ့သောဘဝက သင်တို့၏ မိခင်ရင်းနတ် ဖြစ်သည်၊ လင်းလွန်းပင်ရင်း၌ ကိန်းဝပ်တော်မူသော ဘုရားရှင်အား သင်တို့ဆွမ်းဦးလှူကြ”ဟု တိုက်တွန်းလိုက်သည်။</p> <h3>ထုံးဟောင်းစဉ်လာ မြတ်ဘုရားပင် မပြင်ပါ</h3> <p>ကုန်သည်ညီနောင်တို့ ပင်ပန်းစွာ ပြင်ဆင် အချိန်ကုန်ခံ ဆွမ်းအသစ်မစီမံတော့ပဲ ပါလာ သော ကြွက်ကျစ်မုန့် ပျားဆုပ်မုန့် တို့ကို ရွှေလင်ဗန်း၌ ထည့်ပြီး ဘုရားထံသွား အလှူခံဖို့ လျှောက်ထားသည်၊ ဘုရားရှင်သည် ရှေးဘုရားရှင်တို့၏ အစဉ်အလာကို ဆင်ခြင်တော် မူစဉ် စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးသည် ပဲနောက်အဆင်း ကျောက်သပိတ် ၄-လုံး ဆက်ကပ်လာကြသည်၊ နတ်မင်းကြီးများ အကျိုးငှာ သပိတ် ၄-လုံးကို တလုံးတည်း ဖြစ်အောင် အဓိဋ္ဌာန်လိုက်၏၊ အနား ၄-ရစ်ရှိ သပိတ်တလုံးတည်းဖြစ်လာသည်၊ ထိုသပိတ် ဖြင့် အလှူခံဘုဉ်းပေးသည်၊ ကုန်သည်များက သောက်သုံးရေများ ဆက်ကပ်ကြ၏၊ ဆွမ်း ကိစ္စပြီးလျှင် ရှိခိုးနေသော ကုန်သည်များအား ဘုရားရှင်က တရားဟောကြားတော် မူရာ ကုန်သည် ၂ ဦးလုံး ဒွေဝါစိကသရဏဂုံ တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-236 </p><hr> <h3>လူ့ပြည်၌ စေတီတော်အစနှင့် တဖုဿတို့ တရားထူး</h3> <p>ကုန်သည်များက ဘုရားရှင်အား နေ့စဉ်ပြုစုပူဇော်ရန် ဝတ္ထု တောင်းခံရာ ဘုရားရှင် သည် လက်ယာလက်တော်ဖြင့် ဦးခေါင်းတော်ကို သုံးသပ်၍ ဆံတော်မြတ် ၈-ဆူ ပေး သနားတော် မူသည်။ ဆံတော် ဓာတ်တို့ကို ရွှေကြုတ်၌ ထည့်၍ ပင့်ဆောင်ကြပြီး အသိတဉ္စနမြို့တံခါး၌ သက်တော်ရှင် ဆံတော်ဓာတ် ၈-ဆူတို့ကို စေတီတည်ထားကိုး ကွယ်ကြသည်။ စေတီတော်မှ ဥပုသ်နေ့တိုင်း နီလ ရောင်ခြည်တော် ကွန့်မြူးကြသည်။ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ နောက်တချိန် ဥပါသကာတို့ကို အစဉ်အတိုင်း ဧတဒဂ် ရာထူး ဘုရားရှင် ပေးတော်မူရာ ဤညီနောင် ၂-ဦး ပထမ သရဏဂမန ဧတဒဂ် ရကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ဗာရာဏသီ မိဂဒါဝုန်၌ ဓမ္မစကြာဟောပြီး၍ ရာဇဂြိုဟ်၌ သီတင်း သုံးစဉ် ကုန်ရောင်းယင်း ဘုရားထံလာကြသော ညီနောင်တို့အား တရားဟောရာ တဖုဿ သည် သောတာပန် ဥပါသကာဖြစ်၍ ညီ ဘလ္လိက ကား ရဟန်းပြု ဆဠဘိည ရဟန္တာ ဖြစ်သည်။</p> <h3>၂။ လှူဒါန်းခြင်း၌ မွေ့လျော်သူတို့တွင် အနာထပိဏ်သူကြွယ်သည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် အမျိုးကောင်း သားဖြစ်၍ ဒါယက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိပြည် သုမန သဌေးသား သုဒတ္တဖြစ်လာသည်။ အိမ်ထောင်ဦးစီးဖြစ်လာသောအခါ အားထားရာမဲ့သူတို့အား အစာထမင်း ပေး ကမ်းခြင်း၌ မွေ့လျော်သူဖြစ်၍ အနာထပိဏ် (သူကြွယ်) သဌေးတွင်သည်၊ လှည်း ၅၀၀- ဖြင့် သူငယ်ချင်းရှိရာ ရာဇဂြိုဟ်ကုန်ရောင်းသွားသောအခါ ဘုရားပွင့်နေကြောင်းသိ၍ မိုးလင်းခါနီး နတ်များဖွင့်ပေးသော မြို့တံခါးမှထွက် ဘုရားထံချဉ်းကပ် တရား နာရ သဖြင့် အနာထပိဏ်သဌေး သောတာပန်တည်သည်။</p> <h3>အနာထပိဏ်၏ တရားကြိုပွဲ ၄-သန်းခွဲ</h3> <p>နောက်တနေ့ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာများအား အလှူကြီးပေးပြီး သာဝတ္ထိသို့ကြွ ရန် ဘုရားရှင်၏ဝန်ခံချက်ကိုယူကာ ပြန်လာသည်၊ ၄၅-ယူဇနာလမ်းခရီးဝယ် တယူ ဇနာလျှင် တသိန်းစီတန်သော စံကျောင်းများ ဆောက်လုပ်ရန် မိတ်ဆွေများထံ ငွေ အပ်နှံခဲ့၍ သာဝတ္ထိရောက်လျှင် ဇေတမင်းသား၏ဥယျာဉ်မြေကို ရွှေဒင်္ဂါး အစွန်းချင်း ထိအောင်ခင်း၍ ၁၈-ကုဋေဖြင့်ဝယ်၊ ၁၈-ကုဋေတန် ကျောင်းတိုက်ဆောက်၊ ၁၈ ကုဋေ အကုန်ခံ၍ ရေစက်ချပွဲ နေ့ရောညပါ အလိုရှိရာပေးလှူလျက် ကျင်းပသည်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-237 <hr> ရေစက်ချပွဲ ကာလကို ၉-လ၊ ၅-လ၊ ၃-လ ဟုအမျိုးမျိုးဆိုကြရာ ၃-လဟူသောကာလ ကို အားလုံး လက်ခံကြသည်။</p> <h3>အနာထပိဏ်၏ အမြဲကောင်းမှုများ</h3> <p>မဲကျသော ရဟန်း ၅၀၀-တို့အား နေ့စဉ် စာရေးတန်ဆွမ်း ၅၀၀၊ လဆန်းတကြိမ် လဆုတ်တကြိမ်၊ သံဃာ ၅၀၀-အား အထူးလှူသော ပက္ခိကဆွမ်း ၅၀၀၊ မဲကျသော ရဟန်း ၅၀၀-တို့အား နေ့စဉ် စာရေးတန် ယာဂု ၅၀၀၊ လဆန်းတကြိမ်၊ လဆုတ် တကြိမ် သံဃာ ၅၀၀-အား အထူးလှူသော ပက္ခိကယာဂုဆွမ်း ၅၀၀၊ သံဃာ ၅၀၀-အား ပုဂ္ဂလိက နိစ္စဘတ်ဆွမ်း ၅၀၀၊ ဆွမ်းခံလမ်းမသိသော အာဂန္တုက ရဟန်း ၅၀၀၊ မကျန်းမာသော ရဟန်း ၅၀၀၊ သူနာပြုရဟန်း ၅၀၀-တို့အား အမြဲလှူသော နိစ္စဘတ် ဆွမ်းများဖြစ်သည်၊ သဌေးအိမ်၌ သံဃာများအတွက် နေရာ ၅၀၀-အမြဲခင်းထားသည်။ ဤသို့လျှင် ဒါန၌ မွေ့လျော်၍ ဒါယက ဧတဒဂ်ရာထူး ချီးမြှင့်ခံရသည်။</p> <p>အနာထပိဏ်သဌေးကား ဘုရားထံ တနေ့ ၂-ကြိမ် ၃-ကြိမ်၊ အနည်းဆုံး တကြိမ် အမြဲရောက်သည်၊ ယခုအခါ သေရာညောင်စောင်း လျောင်းနေပြီ ဖြစ်ရကား ကိုယ် တိုင်မသွားနိုင်သဖြင့် ယောက်ျား တယောက်ကို စေလွှတ်ပြီး သူ့စကားဖြင့် မမာနေ ကြောင်း၊ ခြေတော်ကို ဦးတိုက်ပါကြောင်း ဘုရားထံသွားလျှောက်စေသည်၊ အရှင်သာရိ ပုတ္တရာထံသို့ကား သွားလျှောက်စေရုံမျှမက အိမ်ကြွရန်ပင် အပင့်ခိုင်းလိုက်သည်၊ အရှင် သာရိပုတ္တရာသည် အရှင်အာနန္ဒာနှင့်အတူ သဌေးအိမ်ကြွလာပြီး ဝေဒနာ ခံနိုင်စွမ်းရှိ- မရှိ၊ ရောဂါတိုး-မတိုး မေးတော်မူရာ ခံနိုင်စွမ်းမရှိ၊ ရောဂါတိုးပါကြောင်း သဌေးက လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ္တန်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သေမှရပ်မည့် ရောဂါမှန်း သိသဖြင့် အခြားစကား မမိန့် တော့ပဲ အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ္တန်ကိုသာ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သုတ္တန်၏ ဆိုလိုရင်းမှာ မျက်စိကို တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိ အစွဲလွှတ်အောင် အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ ဟု ရှုကြည့်ရမည်၊ မျက်စိကို အနိစ္စဟု ရှုသဖြင့် မာနစွဲပျောက်၍ ဒုက္ခဟု ရှုလျှင် တဏှာစွဲပျောက်သည်၊ အနတ္တဟုရှုလျှင် ငါ့လိပ်ပြာဟူသော ဒိဋ္ဌိစွဲပျောက်သည်၊ ဤသို့ရှုသဖြင့် အစွဲကြမ်း ၃-မျိုး ပျောက်နိုင်သည်။</p> <p>သိမ်မွေ့သော နိကန္တိတဏှာ ရှိနေသေးရာ ယင်းပါပျောက်လေအောင် ငါ၏စိတ် သည်လည်း မျက်စိ၌ သိမ်မွေ့သော နိကန္တိတဏှာဖြင့် မမှီတွယ်အောင် ကျင့်ရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-238 <hr> မျက်စိအတူ နား၊ နှာ၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ် အတွင်းအာယတန ၆-ပါး၊ အဆင်း၊ အသံ၊ အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့၊ သဘော ဟူသော ဗာဟိရာယတန ၆-ပါး၊ စက္ခုဝိညာဏ်(မြင်သိ) စသော ၆-ပါး၊ စက္ခုသမ္ဖဿ (မျက်စိအတွေ့) စသော ၆-ပါး၊ ဝေဒနာခံစားမှု ၆-ပါး၊ မဟာဘုတ် ၄-ပါး၊ အာကာသ၊ ဝိညာဏ ဓာတ် ၆-ပါး၊ ခန္ဓာ ၅-ပါး၊ အရူပဈာန် ၄-ပါး၊ မျက်မှောက်လောက တမလွန်လောကနှင့်တကွ အလုံးစုံ သော တရားတို့ကိုလည်း အစွဲ ၃-ပါးနှင့် နိကန္တိပျောက်အောင် ကျင့်ရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>တရားအပြီးတွင် သဌေးကြီး ငိုကြွေးသည်</h3> <p>တရားဟောအပြီး သဌေးကြီး သည်းစွာငိုသဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာက သဌေး ကြီးအား စည်းစိမ်များ၌ကပ်၍ ကုသိုလ်တို့၌ ဆုတ်နစ်သလောဟု မေးရာ ထိုသို့မဟုတ် ပါကြောင်း၊ ရှေးကပင် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များကို တပည့်တော် ဆည်းကပ်ခဲ့ သော်လည်း ဤတရားမျိုး မနာဖူးရပါကြောင်း လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက လူများအဖို့ ဤတရားမျိုးမထင်နိုင်၊ ရဟန်းတော်များသာ ထင်နိုင်၍ နှစ်သက်နိုင်ကြောင်းမိန့်ရာ သဌေးကြီးက “တပည့်တော် တောင်းပန်ပါရ စေ၊ လူများအဖို့လည်း ဤတရားမျိုး ထင်ပါစေ၊ ပညာမျက်စိ၌ ကိလေသာမြူပါး သူများရှိပါသည်၊ ထိုသူများအဖို့ တရားမနာရလျှင် လောကုတ္တရာတရားမှ ဆုံးရှုံးပါလိမ့် မည်၊ အရှင်ဘုရားများဟောလျှင် အရဟတ္တဖိုလ် နောက်ပေါက်မည့်သူများ ဖြစ်လာပါ လိမ့်မည်”ဟု ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p><b>မှတ်ချက်</b>။ ။ သဌေးကြီးကား ဒါနပျော်သူဖြစ်သဖြင့် ဘုရားရှင်က ဒါနသည် ဘုရား လောင်းတို့၏ သွားရာလမ်းကြောင်း၊ သင်သည် ငါဘုရားလမ်းကြောင်း ကို လိုက်သည် စသည်ဖြင့် ဒါနနှင့်စပ်၍သာ ဟောကြားသည်၊ အရှင် သာရိပုတ္တရာ စသည်တို့ကလည်း အလားတူပင်ဟောသည်၊ သို့သော် မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကို လုံးဝ မဟောမဟုတ်ပါ၊ ဤအနာထပိဏ္ဍိကော ဝါဒ သုတ္တန်ကိုသာ အကျယ်တဝင့် မဟောဖူး၍ မနာဖူးခြင်းဖြစ်သည် ဟု မှတ်အပ်သည်။</p> <h3>အနာထပိဏ် တုသိတာရောက်ခြင်း</h3> <p>အရှင်မြတ် ၂-ပါး ဟောကြားပြီး ပြန်ကြွ၍ မကြာမီ သဌေးကြီး စုတေပြီး တုသိတာ၌ဖြစ်ရာ မိမိစည်းစိမ်ကိုမြင် ရှေးကောင်းမှုကို ဆင်ခြင်ရာ ရတနာသုံးပါး၌<br> <br>စာမျက်နှာ-239 <hr> ပြုအပ်သော ကောင်းမှုထူးကိုမြင်၍ မေ့လျော့ကြောင်း နတ်စည်းစိမ်ကို မခံစားသေးပဲ သန်းခေါင်ယံအချိန် ဘုရားထံရောက် ရှိခိုးကာ သင့်ရာမှာရပ်ပြီး–</p> <p>၁။ မြတ်စွာဘုရား၊ ဇေတပန်ကျောင်းတော်သည် သီလစသည် ရှာမှီးကြရာ မြတ် သံဃာတို့၏ နေရာဖြစ်သည့်ပြင် ဘုရားကိုယ်တိုင် နေထိုင်သီတင်းသုံးရာ ဖြစ် သောကြောင့် တပည့်တော်၏ နှစ်သက်ခြင်းတရား တိုးပွားရပါသည်ဘုရား၊</p> <p>၂။ မဂ်၌ယှဉ်သော စေတနာ ပညာ၊ ဝိတက်၊ ဝီရိယ၊ သတိ၊ သမာဓိ၊ သမ္မာဝါစာ၊ သမ္မာကမ္မန္တ၊ သမ္မာအာဇီဝ၊ မဂ်သီလ၌တည်ပြီးသူ၏ မြတ်သော အသက်မွေး ခြင်း၊ ဤမဂ္ဂင် ၈-ပါးအကျင့်တရားဖြင့်သာ သတ္တဝါများ ကိလေသာမှ စင်ကြယ်ကြကုန်၏၊ အနွယ် ဥစ္စာဖြင့် မစင်ကြယ်နိုင်ကြပါ။</p> <p>၃။ ထို့ကြောင့် မိမိအကျိုးကိုမြင်သော ပညာရှင်သည် သင့်သောအားဖြင့် ခန္ဓာ ၅-ပါးကို လက္ခဏာတင် ဆင်ခြင်ရာ၏၊ ထိုသို့ ဆင်ခြင်သည်ဆိုသော် ခန္ဓာ ၅-ပါး၌ ကိလေသာတို့မှ စင်ကြယ်နိုင်၏။</p> <p>၄။ အကြင်ရဟန်းသည် နိဗ္ဗာန်ကမ်းသို့ ဆိုက်ရောက်၏၊ ထိုရဟန်းသည် နိဗ္ဗာန် ရောက်ရခြင်းလျှင် လွန်သော အပိုင်းအခြားရှိ၏၊ သီလ ပညာဂုဏ်၊ ကိလေသာမှ ငြိမ်းခြင်းဂုဏ်တို့ဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည်သာ ချီးမွမ်းအပ် မြတ်ပေသည်... ဟု ၄-ဂါထာဖြင့် လျှောက်ထားသည်။</p> <p>အနာထပိဏ်နတ်သားသည် မိမိလျှောက်ထားချက်ကို ဘုရားရှင် အနုမောဒနာ ပြု သည်ဟု သိရှိဝမ်းမြောက်ကာ အသေပြုပြီး ကွယ်ပျောက်သည်။ နောက်နေ့ရောက် သောအခါ ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းတော်များအား နတ်သားတဦးလာရောက်၍ ၄-ဂါ ထာ လျှောက်ကြောင်း မိန့်ကြားသည်။ (အရှင်အာနန္ဒာ၏ အနုမာနဉာဏ်စွမ်းကို ထင် ရှားစေလိုရကား မည်သည့်နတ်သားဟု ထုတ်ဖော်မမိန့်ကြား။)</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား ချက်ချင်းပင် “အရှင်သာရိပုတ္တရာကို အလွန် ကြည်ညိုသော အနာထပိဏ်နတ်သား ဖြစ်ပါလိမ့်မည်”ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က မှန်းဆချက်မှန်ကြောင်း မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>၃။ တရားဟောတတ်သူတို့တွင် မစ္ဆိကာသဏ္ဍသား စိတ္တသူကြွယ်သည်အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီပြည် သဌေးသား ဖြစ်၍ ဓမ္မကထိက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတယောက်ကိုအားကျ၊ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း သည်။</p> <p>ကဿပဘုရားလက်ထက် မုဆိုးသားဖြစ်၍ လှံကိုင်ကာ တောသို့ သားကောင်ရှာ သွားစဉ် တောင်ခေါင်းတခု ကျောက်ဖျာ၌ ပံ့သကူသင်္ကန်း ခြုံနေသော ရဟန်းတပါးကို<br> <br>စာမျက်နှာ-240 <hr> မြင်ရလျှင် “ရဟန်းတပါး တရားထိုင်နေတာပဲဖြစ်မည်” မှတ်ကာ အိမ်ပြန်ပြီး ဖို ၂- ဖို၌ ဆွမ်းနှင့် အသားဟင်းကို တပြိုင်နက်ချက်၊ ကျက်လျှင် ရောက်လာသော ဆွမ်းခံ သံဃာ ၂-ပါးကိုလည်းလှူ၊ အိမ်ရှိလူများကိုလည်း ပြုစုရန်မှာထားပြီး ဆွမ်းနှင့်ဟင်းကို ယူကာ တောတွင်း ပြန်လာခဲ့သည်။</p> <h3>ပန်းပူဇော်ကျိုး ပန်းမိုးရွာ</h3> <p>မထေရ်ထံရောက်သော် သပိတ်ကိုယူကာ လုံလောက်စွာထည့်လျက် လမ်းမှ ခူးယူပါလာသောပန်းမျိုးစုံတို့ဖြင့် သပိတ်ကိုဆက်ကပ်ပြီး “ဖြစ်လေရာဘဝ၌ ဤကောင်းမှု ကြောင့် လက်ဆောင်ပဏ္ဏာ ထောင်ပေါင်းများစွာ ရရပါစေ၊ အဆင်း ၅-မျိုး ပန်းမိုး လည်း ရွာပါစေ” ဟု ဆုတောင်း၏။ မထေရ်မြတ်ကလည်း ကောဋ္ဌာသ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို အကျယ်ဟောကြားလိုက်သည်။ ယင်းမုဆိုး နတ်ပြည်ရောက်သော် ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ နတ်ပန်းမိုးရွာ၍ အခြားနတ်သားများထက်လည်း အဆင်းလှသည်။</p> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် မဂဓတိုင်း မစ္ဆိကာသဏ္ဍမြို့ သဌေးသားဖြစ်လာသည်၊ ဖွား မြင်စဉ် တမြို့လုံး ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ အဆင်း ၅-မျိုး ပန်းမိုးရွာသည်၊ မိဘများက ဖြစ်ရပ်ဆန်းကြယ်ပုံကို နိမိတ်ယူ၍ “စိတ္တသူငယ်”ဟု နာမည်မှည့်သည်။</p> <h3>အာယတန ၁၂-ပါး အားထုတ်၍ အနာဂါမ်</h3> <p>ဖခင်ကွယ်လွန်၍ သဌေးရာထူးရသောအခါ ပဉ္စဝဂ္ဂီအပါအဝင် မဟာနာမ်မထေရ် ကြွလာသဖြင့် စိတ္တသူကြွယ်သည် (အနာထပိဏ်ကဲ့သို့ သဌေးပင်တည်း၊ သူကြွယ်ဝေါ ဟာရသာ တွင်နေသည်။) ဣန္ဒြေကို ကြည်ညိုကာ ဆွမ်းကပ်ပြီး သူပိုင်သော ဂွေးတော ဥယျာဉ်သို့ ပင့်သွားပြီး ကျောင်းဆောက်လှူဒါန်းသည်၊ သူကြွယ်၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ရှေးကောင်းမှုကိုမြင်သော မဟာနာမ်အရှင်မြတ်သည် သူကြွယ်အား အာယတန ၁၂-ပါး တရားကိုသာ အကျယ်ဝေဖန်၍ ဟောတော်မူရာ သင်္ခါရတရားတို့ကို ဝိပဿနာ ရှုဖူးသူဖြစ်၍ အားထုတ်ရာတွင် မကြာမီ အနာဂါမ်အရိယာ ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>အနာထပိဏ်နှင့် စိတ္တသူကြွယ် ထူးခြားမှု</h3> <p>အနာထပိဏ်ကား သောတာပန် ဒါနာဘိရတ ပုဂ္ဂိုလ်၊ စိတ္တသူကြွယ်ကား အနာ ဂါမ် ဒါနာဘိရတ၊ ဓမ္မာဘိရတ ၂-ဘက်ရ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်၊ ၂-ဘက်ရဖြစ်ပုံမှာ–</p> <p>ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်း ရောက်လာသော သံဃာများကို စိတ္တသူကြွယ်က နောက် တနေ့အိမ်ပင့် ဆွမ်းကပ်ရာ ဆွမ်းမစားမီ သူကြွယ်က မထေရ်ကြီးထံ ချဉ်းကပ်ပြီး“ဓာတ် များ၏ ထူးခြားမှု” ဆိုအပ်ရာတွင် အဘယ်မျှ ထူးခြားမှုကို ဘုရားဟောပါသနည်း”ဟု မေးလျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-241 <hr> မထေရ်ကြီးသည် သိသော်လည်း မဖြေရဲသဖြင့် ဆိတ်ဆိတ်သာ နေသည်၊ ဒုတိယ တတိယ မေးရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်သာနေရာ အငယ်ဆုံး ဣသိဒတ္တမထေရ်က မထေရ် ကြီးထံ ခွင့်ပန်ပြီး “ဓာတ်တို့၏ ထူးခြားမှုမှာ စက္ခုဓာတ်၊ ရူပဓာတ်၊ စက္ခုဝိညာဏ ဓာတ်(လ)မနောဓာတ်၊ ဓမ္မဓာတ်၊ မနောဝိညာဏဓာတ်တည်း”ဟု ဖြေကြားလိုက်သည်။ အဖြေကို သူကြွယ်သည် နှစ်သက်ကာ သံဃာများကို ဆွမ်းကပ်သည်၊ ကျောင်းပြန် ရောက်သောအခါ မထေရ်ကြီးကအရှင်ဣသိဒတ္တကို“ဤပြဿနာသင့်ဉာဏ်မှာကောင်းစွာ ထင်ပါပေ၏၊ ငါ့ဉာဏ်မှာမထင်ပါ၊ အခြားပြဿနာများ ရောက်လာလျှင်လည်း ငါ့ရှင် ဖြေဆိုပါ”ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <h3>အရှင်ဣသိဒတ္တစွမ်းရည်နှင့် ဝိနည်းလေးစားပုံ</h3> <p>နောက်တကြိမ် ဆွမ်းမကပ်မီ မထေရ်ကြီးကို “လောကသည် မြဲ-မမြဲ” စသော မိစ္ဆာ အယူနှင့်စပ်၍မေးရာ၌လည်း နည်းတူပင် အရှင်ဣသိဒတ္တက သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ရှိလျှင် မိစ္ဆာ အယူတို့ ဖြစ်ကြောင်းနှင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဖြစ်ပုံမဖြစ်ပုံ အခြင်းအရာများကို စိတ်ဖြာ၍ ဖြေပြသည်။</p> <p>ထို့နောင် စိတ္တသူကြွယ်က မေး၍ အဝန္တိတိုင်းမှ လာကြောင်း အရှင်ဣသိဒတ္တက ပြောရာ “အဝန္တိတိုင်း၌ တပည့်တော်မမြင်ဖူးပဲ မိတ်ဆွေဖြစ်နေသည့် ဣသိဒတ္တ အမျိုး ကောင်းသား ရဟန်းပြုနေပါသည်၊ အရှင်ဘုရား မြင်ဖူးပါသလား”ဟု ဆက်လျှောက် ပြန်သည်။ မြင်ဖူးကြောင်းမိန့်သဖြင့် “ထိုအရှင် ယခုဘယ်မှာလဲ”ဟု ထပ်မေးရာ၌ကား မဖြေပဲ ဆိတ်ဆိတ်သာ နေလိုက်သည်၊ “အရှင်ဘုရား ဣသိဒတ္တပါလော”ဟု လျှောက်ရာ ဟုတ်ကြောင်း ဝန်ခံသဖြင့် ဤမြို့မှာ သီတင်းသုံးဖို့နှင့် တကွ ပစ္စည်း ၄-ပါးပါ ဖိတ် ကြားသည်။</p> <p>“ကောင်းသည်ကို သင်သူကြွယ် ဆိုအပ်ပေ၏”ဟုမိန့်ပြီး (အနုမောဒနာ ပြုလို၍သာ ဤစကားမိန့်သည်၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး ခံယူလို၍ မဟုတ်။ ) သံဃာများ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး ကျောင်းတိုက်ပြန်ကြွကြရာ၊ အရှင်ဣသိဒတ္တကား “ဤမြို့မှာ မနေသင့်”ဟု ယူဆကာ အရပ် တပါး အပြီးကြွသွားတော့သည်။</p> <h3>အရှင်မဟကထေရ်၏ တန်ခိုးပြာဋိဟာ</h3> <p>အခါတပါး ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်း ကြွလာသော သံဃာတော်များအား စိတ္တ သူကြွယ်သည် မိမိနေရာ နွားခြံ၌ ထောပတ်နို့ဃနာဆွမ်းများ ဆက်ကပ်သည်။ သံဃာ များပြန်ကြွရာ နေပူရှိန်ပြင်းလှသဖြင့် အငယ်ဆုံးသံဃာ အရှင်မဟကထေရ်က မထေရ် ကြီးအား လျှောက်ထားခွင့်ပြုချက်ယူပြီး လေအေးလည်းတိုက်၊ မိုးလည်းအံ့၊ မိုးလည်း<br> <br>စာမျက်နှာ-242 <hr> တပေါက်ချင်းရွာအောင် တန်ခိုးဖြင့်ဖန်ဆင်းသည်တွင် အတူပါလာသော စိတ္တသူကြွယ်က “သံဃာငယ်၏တန်ခိုး ဤမျှ ကြီးပါပေစွ” ဟု ကြံစည်လိုက်သည်။</p> <p>ကျောင်းပြန်ရောက်သော အရှင်မဟကထံ သူကြွယ်က တန်ခိုးပြာဋိဟာပြဖို့ တောင်း ပန်ရာ ကျောင်းအဝင်ဝ (ခွေးအိပ်)၌ အပေါ်ရုံကို ဖြန့်ခင်း၍ မြက်စည်းကို ကြဲဖြန့် ထားစေပြီး အရှင်မဟကသည် ကျောင်းတွင်းဝင် တံခါးပိတ်ပြီး သော့ပေါက်တံခါးရွက်များ ကြားမှ မီးလျှံ ထွက်စေပြီး မြက်များကိုသာ လောင်စေ၍ အပေါ်ရုံကို မလောင်စေသော တန်ခိုးကို ပြလိုက်သည်။</p> <p>စိတ္တသူကြွယ်သည် အရှင်မဟကအား ဤမြို့မှာ သီတင်းသုံးဖို့နှင့် ပစ္စည်း ၄- ပါးပါ ဖိတ်ကြားသည်၊ အရှင်မဟကလည်း အနုမောဒနာပြုပြီး “ဤအရပ်၌ ငါမနေ သင့်”ဟုကြံပြီး အရပ်တပါး အပြီးကြွသွားသည်။</p> <h3>ရဟန္တာလောင်း ကျောင်းထိုင် အရှင်သုဓမ္မ၏ မစ္ဆရိယ</h3> <p>တပည့် ရဟန်း ၁၀၀၀-ခြံရံလျက် ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်း ကြွလာသော အဂ္ဂ သာဝက အရှင်မြတ် ၂-ပါးအား စိတ္တသူကြွယ်သည် ပူဇော်ပွဲကြီးကျင်းပရာ ထိုအချိန် က ထိုကျောင်းတိုက်ကြီး၏ အကြီးအကဲ အရှင်သုဓမ္မထေရ်သည် “ကျောင်းဒကာအလှူ ကျောင်းဘုန်းကြီးကိုမှမတိုင်ပင်”ဟု စိတ်ကွက်ကာ စိတ္တသူကြွယ်ကို“ဤလှူဖွယ်တွေထဲမှာ နှမ်းပျစ်တခုတော့ လိုသေးသည်”ဟု သူကြွယ်ကို မျိုးရိုးဇာတ်နှင့် စပ်၍ ဆဲရေးပြောဆို လိုက်သည်၊ (သူကြွယ်၏အမျိုးများတွင် ရှေးဦးပိုင်း၌ မုန့်သည်တဦး ရှိခဲ့သည်။) ထို အခါ စိတ္တသူကြွယ်က ရဟန်းစကား၊ လူစကား ဘာမျှမဟုတ်သည့် ကြက်မ ကျီးမကျ ဩက္ကလိအာဝါဒဖြင့် ပြန်ချေပသဖြင့် အရှင်သုဓမ္မစိတ်ဆိုးပြီး ဘုရားထံသွား လျှောက် ထားသည်။</p> <p>အရှင်သုဓမ္မသည် ဘုရားရှင်၏ ဩဝါဒအရ စိတ္တသူကြွယ်ကို တောင်းပန်ဝန်ချပြီး ဂွေးတောဥယျာဉ်ကျောင်းမှာပင် တရားပွားများ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>စရိတ်ခံ၍ ဘုရားရှင်ထံခေါ်သော စိတ္တသူကြွယ်</h3> <p>အရှင်သုဓမ္မထေရ် ရဟန္တာဖြစ်ပြီးနောက် စိတ္တသူကြွယ်သည် “ငါကား ဘုရား မဖူး မြော်ရခင်ပင် အနာဂါမ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ယခုဖူးမြော်မှသင့်မည်” ဟုကြံကာ အထည် စားရေရိက္ခာ လှည်း ၅၀၀-ပေါ် တင်စေပြီး “ဘုရားဖူးလိုသူများ လိုက်ကြ ပါ၊ ရိက္ခာတာဝန်ယူပါမည်”ဟု ဖိတ်ခေါ်ပြီး ရဟန်း၊ ယောင်္ကျား၊ မိန်းမ ၅၀၀၊ ဥပါသကာ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး ၅၀၀-ပေါင်း ၂၀၀၀၊ မိမိ၏အခြံအရံ ၁၀၀၀၊ လူ ၃၀၀၀-ဖြင့် ယူဇနာ ၃၀ ခရီးကို တနေ့တယူဇနာ သွားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-243 <hr> စိတ္တသူကြွယ်ဘုရားဖူးထွက်လာကြောင်း နတ်များသိသဖြင့် တယူဇနာတိုင်း၌ ယာယီ စခန်းများ ဖန်ဆင်းကြိုဆိုကြပြီး ဆွမ်း၊ ယာဂု၊ အဖျော်တို့ဖြင့် လိုလေသေးမရှိ ပြုစု ကြသဖြင့် သာဝတ္ထိရောက်သည်အထိ လှည်းပေါ်ပါ ပစ္စည်းများ မသုံးစွဲရပေ။</p> <h3>စိတ္တသူကြွယ်အား သာဝတ္ထိပြည်သားများ ကြိုဆိုကြ</h3> <p>ဘုရားရှင်ကလည်း ရှင်အာနန္ဒာအား စိတ္တသူကြွယ်ရောက်လာမည်၊ တစုံတရာတန်ခိုး ပြာဋိဟာများဖြစ်လိမ့်မည် ဟု မိန့်ကြားထားသဖြင့် သာဝတ္ထိပြည်သူများ စိတ်ဝင်စား ကာ စိတ္တသူကြွယ်ကို တွေ့မြင်ဖို့လမ်းခရီးဝဲယာတွင် လက်ဆောင် ပဏ္ဏာများနှင့် တကွ ကြိုဆိုနေကြသည်၊ စိတ္တသူကြွယ် ဘုရားရှင်၏ ဖဝါးတော် ၂-ဘက်ကို ဆုပ်ကိုင် ရှိခိုးစဉ် အဆင်း ၅-မျိုး နတ်ပန်းမိုးကြီး ရွာချသည်။</p> <p>စိတ္တသူကြွယ်သည် တလလုံး ဘုရားအနီး ဆည်းကပ်၊ သံဃာ အားလုံးကိုလည်း ဆွမ်းခံမကြွစေပဲ ဆွမ်းကပ်သည်၊ လှည်းပေါ်မှ ပစ္စည်းများ မသုံးရပါ၊ နတ် လူများပို့ သောလှူဖွယ်များကိုသာ သုံးစွဲလှူဒါန်းရသည်၊ တလပြည့်၍ ပြန်ခါနီးတွင် ဘုရားရှင် အား “လမ်းမှာ တလ၊ ဤကျောင်းမှာ တလ၊ ၂-လလုံးလုံး တပည့်တော် ယူလာ သော လှူဖွယ်များ မသုံးရပါ။ တနှစ် နေသော်လည်း လိုခွင့်ရမည် မဟုတ်ပါ၊ လှည်း ၅၀၀-မှလှူဖွယ်များ လှူခဲ့လိုပါသည်။ သိမ်းရမည့်နေရာ မိန့်တော်မူပါ”ဟု လျှောက် သဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာမှတဆင့် ညွှန်ပြရာ နေရာလပ်ကျောင်း၌ ချလှူခဲ့ပြီး လှည်းခွံ ချည်းပြန်ခဲ့သည်။</p> <h3>ပူဇော်ခံရမည့် ဂုဏ်အင်္ဂါများ</h3> <p>ထိုအခါ နတ်လူများ စုပြုံလာကြကာ “လှည်းခွံချည်း ပြန်ရမည့်ကံကို စီမံခဲ့ သလော”ဟု မခံနိုင်စကား ပြောကြားကြပြီး ရတနာ ၇-ပါးအပြည့် လှည်း ၅၀၀-၌ တင်ပေးလိုက်ကြသည်၊ အပြန် ခရီးတွင်လည်း အလာကဲ့သို့ တလမ်းလုံး နတ်များက ပြုစုကြသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်အား “ဤစိတ္တသူကြွယ် မြတ်စွာဘုရားထံ လာမှသာ ဤအပူဇော်မျိုး ခံရပါသလော”ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “အခြားနေရာ သွား လျှင်လည်း အပူဇော်ခံရမည်သာ”ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဓမ္မပဒ ပကိဏ္ဏကဝဂ်၌–</p> <p>“၁- လောကီ လောကုတ္တရာသဒ္ဓါ၊ ၂- သီလသိက္ခာ၊ ၃- အရိယာပုဂ္ဂိုလ်အခြံအရံ၊ ၄- ရွှေဥစ္စာ သူတော်ကောင်းဥစ္စာနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ဘယ်အရပ်သွားသွား ရောက် ရာမှာ လူနတ်များက ပူဇော်အပ်သည်”ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-244 </p><hr> <h3>စိတ္တသူကြွယ်ထံ နတ်များညွှန်ကြားလာပုံ</h3> <p>စိတ္တသူကြွယ် ကွယ်လွန်ခါနီး ရောဂါရောက်ချိန် တောတောင်သစ်ပင် ဆေးပင် မြက်ပင် စောင့်နတ်များ စုလာကြပြီး “စကြာမင်းဘဝ တောင့်တပါ”ဟု ဆိုကြရာ သူကြွယ်က “စကြာမင်းအဖြစ်လည်း မမြဲ၊ မခိုင်မာ၊ ပယ်စွန့်၍သာသွားရသည်”ဟုပြန် ပြောလိုက်သည်။ ထိုအသံကိုကြားသော ဆွေမျိုးများက ယောင်ယမ်းသည်ထင်ပြီး “အရှင့်သား၊ သတိထားပါ၊ မယောင်ပါနှင့်”ဟု ပြောဆိုရာ သူကြွယ်က အကြောင်း စုံပြန်ပြောလိုက်သည်၊ ဆွေမျိုးများက “နတ်များ ဘယ်အကျိုးမြင်၍ စကြာမင်း ဘဝ တောင့်တခိုင်းပါသနည်း”ဟု မေးရာ သူကြွယ်က “စိတ္တသူကြွယ်သည် အကျင့် သီလကောင်းသူဖြစ်၍ စကြာမင်းဘဝ တောင့်တလျှင် ရနိုင်ဖို့ သူတို့သန္တာန် အကြံဖြစ် ကြသည်၊ ထို့ကြောင့် တောင့်တခိုင်းသည်”ဟု ဆွေမျိုးများအား ပြန်ပြောရာ ဆွေ မျိုးများက“ထိုသို့ဖြစ်လျှင် ကျွန်ုပ်တို့အားလည်း ဆုံးမပါ”ဟု တောင်းပန်ကြသည်။</p> <h3>စိတ္တသူကြွယ်၏ နောက်ဆုံးတရား</h3> <p>ထိုအခါ စိတ္တသူကြွယ်က “ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် အရဟံ စသော ဂုဏ် ၉-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု ဘုရားရှင်အပေါ် ယုံကြည်မှုပြည့်စုံဖို့၊ တရားတော်သည် သွာက္ခာတတာ စသော ဂုဏ် ၆-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု တရားတော်အပေါ် ယုံကြည်မှု ပြည့်စုံဖို့၊ သံဃာတော်သည် သုပ္ပဋိပ္ပန္နတာ စသောဂုဏ် ၉-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု သံဃာတော် အပေါ် ယုံကြည်မှုပြည့်စုံဖို့၊ အိမ်၌ရှိသော လှူဖွယ်မှန်သမျှ အကျင့်သီလ ရှိသူများနှင့် မခွဲခြားဖို့” နောက်ဆုံးတရား ဟောကြားအားထုတ်စေပြီး ကွယ်လွန်ကာ ဗြဟ္မ ပြည်၌ ဖြစ်တော့သည်။</p> <p>၄။ သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးဖြင့် ပရိသတ်ကို ချီးမြှောက်တတ်သူတို့တွင် ဟတ္ထကအာဠဝက သီတင်းသည်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>ထိုသီတင်းသည်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသားဖြစ်၍ သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးတို့ဖြင့် ချီးမြှောက်ရာ၌ ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် အတိုင်း အာဠဝီမြို့ အာဠဝကမင်းသား ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>မိမိအသက်သာ ငဲ့ကွက်သောဘုရင်</h3> <p>အာဠဝကမင်းကြီး သမင်လိုက်ရန် တောသွားရာ ရသောသမင်ကိုသတ်၍ ထမ်းပြန် လာစဉ် နေပူ၍ ပညောင်ပင်ရိပ် ဝင်နားသည်။ ညောင်ပင်စောင့် အာဠဝကဘီလူးက စားရန်လက်ကိုင်ရာ လွတ်လမ်းရှာသောအားဖြင့် “နေ့စဉ် ယောက်ျားတယောက်နှင့် ထမင်းအိုးတလုံး ပို့ဆက်ပါမည်”ဟု ဝန်ခံစကားဆိုမှ ပြန်ခွင့်ရခဲ့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-245 <hr> ထိုကတိအတိုင်း နှောင်အိမ်မှ ယောက်ျားတယောက်စီ ထမင်းအိုးနှင့်အတူ နေ့စဉ်ပို့သည်၊ နှောင်အိမ်လူကုန်သဖြင့် အသက်ကြီးသူများ ဖမ်းပို့ရန်စီရင်သေးသည်၊ တိုင်းပြည်ချောက်ချားမည်စိုး၍ အစီအစဉ်ပျက်ကာ ကလေးငယ်များကိုသာ ပို့ရန်စီစဉ် ပြန်၏၊ ကလေးမိခင်များနှင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်များ တိုင်းတပါးရှောင်နေကြရသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်အပေါ် မည်သူမျှ ကျော်မရ</h3> <p>ကမ္ဘာတသိန်းပါရမီရှင် အာဠဝကမင်းသား၏ ၃-မဂ် ၃-ဖိုလ်ရမည်ကို ဘုရားရှင် မြင်တော်မူ၍ ညနေချမ်း တပါးတည်း အာဠဝကဘီလူး၏ ဗိမာန်တံခါး ကြွသွားပြီး တံခါးစောင့် ဂဒြဘဘီလူးကို ဗိမာန်ဝင်ခွင့်တောင်းရာ “ဘုရားရှင်ဝင်တော်မူပါ၊ ဗိမာန် ရှင်ကိုတော့ ပြောဦးမှသင့်ပါမည်”ဟု လျှောက်ထားပြီး ဟိမဝန္တာ ဘီလူးအစည်းအဝေး တက်နေသော အာဠဝကဘီလူးထံသွားပြောသည်။ ဘုရားရှင်ကား ဘီလူးထိုင်ရာပလ္လင်၌ ထိုင်တော်မူပေပြီ။</p> <p>ထိုအချိန် သာတာဂိရိနှင့် ဟေမဝတဘီလူးများလည်း အာဠဝကဘီလူး ဗိမာန် ပေါ်မှ ဟိမဝန္တာဘီလူးအစည်းအဝေးသွားရာ သွားမရသဖြင့် အကြောင်းကို ဆင်ခြင် ရာတွင် ဘုရားရှင် အာဠဝကဗိမာန်၌ ထိုင်နေသည်ကိုမြင်၍ ဘုရားထံသွား ရှိခိုးပြီးမှ အစည်းအဝေးဆက်သွားသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ကို စစ်ထိုးသော သောတာပန်အလောင်း</h3> <p>“လောက၌ အမြတ်ဆုံးဘုရား ဗိမာန်မှာ သီတင်းသုံးသဖြင့် ဗိမာန်ရှင် အာဠဝက ဘီလူးကုသိုလ်ထူးပေစွ၊ ဘုရားထံသွား တရားနာပါ”ဟု ရောက်ရောက်ချင်း သာတာဂိရိ တို့က ပြောကြားရာ “ဦးပြည်းရဟန်း ငါ့ပလ္လင်မှာ ထိုင်နေသည်ကို ပြောဆိုကြသည်” ဟု ကြံကာ အာဠဝကဘီလူး စိတ်ဆိုးပြီး “ယနေ့ရဟန်းဂေါတမနှင့် ကျွန်ုပ်တိုက်ပွဲဖြစ် မည်၊ ကျွန်ုပ်ဘက်က ကူညီပါ”ဆိုပြီး ညာခြေမြှောက်၍ ယူဇနာ ၆၀ ရှိ တောင်ထွဋ် ကို နင်းရာ ၂-ခြာကွဲသွားသည်။</p> <p>တညလုံး ဘုရားရှင်ကို အာဠဝကတိုက်ခိုက်ရာ အရာမရောက်သဖြင့် ဘုရားထံမှောက် ချဉ်းကပ်ပြီး ပုစ္ဆာ ၈-ချက်မေး၊ ဘုရားရှင်ကဖြေ၊ ဒေသနာအဆုံး အာဠဝက သောတာပန်တည်သည်။</p> <h3>ကိုယ်ပချစ်က အဓိက၊ သားတော်ခဲရာအချိန်</h3> <p>နက်ဖြန် အရုဏ်တက် ကလေးပို့ရန် တမြို့လုံးကလေးရှာကြည့်၊ မရသဖြင့် မင်းကြီးအား လျှောက်ထားရာ “ကူသင့် မယူသင့် ရွေးမနေနှင့်၊ ငါကိုယ်အသက်ရှင်လျှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-246 <hr> သားရမှာပဲ” ဟု မိန့်သဖြင့် မိခင်မိဖုရားကြီး ငိုစဉ်ပင် အာဠဝက မင်းသားကိုယူ၍ ထမင်းအိုးနှင့်အတူ ဘီလူးထံ ပို့ကြသည်။</p> <p>အရိယာဘီလူးသည် ရှက်သဖြင့် မျက်နှာအောက်ချ ထိုင်နေချိန် ဘုရားရှင်က “အာဠဝက၊ သင့်အတွက် ရှက်ဖို့မလို၊ မင်းသားကိုယူပြီး ငါဘုရားလက်ပေါ်ပို့” မိန့်မှ လက်ခံပြီး ဘုရားထံပို့သည်၊ ဘုရားရှင်က ဘီလူးလက်အပ်၊ ဘီလူးက မင်းချင်း များလက် ပြန်ထားသည်၊ ဤသို့ လက်ဆင့်ကမ်း ရောက်ရသောကြောင့် ဟတ္ထက အာဠာဝကမင်းသား အမည်တွင်သည်။</p> <p>မင်းချင်းများလည်း မင်းသားကိုယူကာ အာဠဝကမင်းကြီးထံသွား အကြောင်းစုံ လျှောက်ထားသည်။</p> <h3>ဘေးကင်းလိုလျှင် ဘုရားထံပါဝင်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ဘီလူးကို သပိတ် သင်္ကန်းယူစေပြီး အာဠဝီမြို့ကြွရာ မြို့ရောက်ခါ နီးမှ ဆုတ်ကန်ဆုတ်ကန် ဘီလူးဖြစ်လာသည်။ ဘုရားရှင်က “အာဠဝက၊ သင်ကြောက်နေ သလား” မေးရာ “တပည့်တော်ကြောင့် သူတို့မိဘ သားမယားများ သေရသည်ဆိုပြီး တပည့်တော်ကို ခဲ တုတ်များနှင့် ပစ်မည်စိုး၍ ဆုတ်မိပါကြောင်း” လျှောက်ထား သည်။</p> <p>“ငါဘုရားနှင့်အတူသွားသော သင့်အဖို့ ကြောက်ဖို့မလို၊ ရဲရဲလိုက်ပါ” ဟု မိန့်မှ လိုက်ရာ မြို့နှင့် မလှမ်းမကမ်း တောအုပ်သို့ အရောက် အကြိုလာသော မင်းနှင့် ပြည်သူ များလည်း ရောက်လာကြရာ ဘုရားရှင် တရားဟောတော်မူသည်၊ ဒေသနာအဆုံး ၈-သောင်း ၄-ထောင် အကျွတ်တရားရကြ၊ ဘီလူးအတွက်လည်း နေရာပေး၍ နှစ်စဉ်ပူဇော်ကြသည်၊ ဘီလူးကလည်း ရဟန်းဖြစ်သဖြင့် ပြည်သူများကို စောင့်ရှောက် သည်။</p> <h3>ပရိသတ်ကို ကျေနပ်အောင် ချီးမြှောက်နည်း</h3> <p>ဟတ္ထကအာဠဝကမင်းသား လူလားမြောက်၍ အရွယ်ရောက်သော် ဘုရားတရား တော် ကြားနာရသဖြင့် အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ အမြဲမပြက် သီတင်းသည် အရိယာ ၅၀၀ ခြံရံသွားလာသည်၊ အာဠဝက၏ ယဉ်ကျေးသော ပရိသတ်ကိုမြင်၍ ဘုရားရှင်က “ဤ မျှများသော ပရိသတ်ကို သင်ဘယ်ပုံ ချီးမြှောက်သနည်း” ဟု မေးရာ–</p> <p>၁။ ပေးမှကြိုက်မည့်သူကို ပေးခြင်း၊ ၂။ စကားကို ချိုမှကြိုက်မည့်သူကို ချိုသာ စွာပြောခြင်း၊ ၃။ ကူညီမှ ကြိုက်မည့်သူကို ကိစ္စကြီးငယ်များမှာ ကူညီပေးခြင်း၊ ၄။ အဆင့်တူထားမှ ကြိုက်မည့်သူကို အဆင့်တူထားခြင်းဖြင့် ချီးမြှောက်ပါကြောင်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-247 <hr> ၅။ မွန်မြတ်သောဝတ္ထုကို ပေးလှူသူတို့တွင် သာကီဝင်မင်းမျိုး မဟာနာမ်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>မဟာနာမ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ပဏိတဒါယက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကပိလဝတ်ပြည် သာကီဝင်မင်းသား(အရှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ နောင်တော်) မဟာနာမ် ဖြစ်လာသည်။ ဘုရားရှင်နှင့် တွေ့တွေ့ချင်း သောတာပန် တည်သည်။</p> <h3>ဆဗ္ဗဂ္ဂီတို့ မရအရ အလှူခံကြသည်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေရဉ္စာ ဝါဆိုပြီး၍ ဝါကျွတ်ချိန် ကပိလဝတ်ပြည် နိဂြောဓာရုံ သီတင်းသုံးစဉ် ဘုရားထံလာပြီး “ဝေရဉ္စာမှာ သံဃာဆွမ်းဆင်းရဲသည်ဟု ကြားရပါ သည်၊ ၄-လ သံဃာကို လုပ်ကျွေးပါရစေ၊ သံဃာများကိုယ်မှာ ဩဇာသွင်းလိုပါ သည်” လျှောက်ထားကာ မွန်မြတ်သော ဘောဇဉ် စတုမဓူစသည်များဖြင့် ပြုစုသည်၊ နောက်ထပ် ၄-လ ၂-ကြိမ် တနှစ်လုံးပြုစုအပြီး ထိုထက်အလွန်ကိုကား ဘုရားရှင် ဝန်ခံချက် မပေးပေ။</p> <h3>လျှောက်ထားချက်</h3> <p>ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းများ၏ သဒ္ဓါတရားပျက်ဖွယ် အတင်းအကြပ်ပြောဆိုမှုကြောင့် သိက္ခာ ပုဒ်ဖြင့်တားမြစ်ပြီး ဖြစ်၍ လက်မခံပါ။</p> <p>မဟာနာမ်သည် ထိုအချိန်မှစ၍ ရောက်လာသမျှ သံဃာကိုပြုစုသည်၊ မဟာနာမ်၏ ဂုဏ်သတင်းလည်း ထင်ရှားရကား ယင်း ဧတဒဂ်ရသည်။<br> ၆။ နှစ်သက်ဖွယ်ဝတ္ထုကို လှူတတ်သူတို့တွင် ဥဂ္ဂသူကြွယ်သည် အမြတ်ဆုံး။</p> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ မနာပ ဒါယက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းသည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဝေသာလီသဌေးသားဖြစ်၍ ငယ်စဉ်က အမည်သီးခြား မထင်ရှားသော်လည်း အရွယ်ရောက်လတ်သော် အလုံးအရပ် တင့်တယ်မြင့်မားသည့် ပြင် ဂုဏ်သတင်းလည်း မြင့်မောက်ထင်ရှား၍ ဥဂ္ဂသဌေးတွင်သည်၊ ဘုရားရှင်နှင့် တွေ့ ကွေ့ချင်းပင် သောတာပန်တည်၍ နောက် အနာဂါမ်အဆင့်အထိ ရောက်လာသည်။</p> <h3>ဥဂ္ဂသဌေး အတွေးအရ ဘုရားရှင်ကြွရသည်</h3> <p>အရွယ်ကြီးလတ်သော် “ငါကြိုက်သမျှ ဘုရားလှူပေအံ့၊ စိတ်ကြိုက်လှူလျှင် စိတ် ကြိုက်ကျိုးရသည်ဟု ဘုရားဟောထားသည်ကို ငါကြားဖူးသည်” ဟု ကြံစည်ပြီး “ငါ့ စိတ်သိ ဘုရားရှင် အိမ်တံခါးဝကြွလာလျှင် ကောင်းမှာပဲ”ဟု ကြံစည်ပြန်ရာ ဘုရားရှင် သိသဖြင့် သံဃာနှင့်တကွ အိမ်တံခါး ထင်ရှားစွာ ရောက်လာတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-248 <hr> သဌေးသည် အတိုင်းထက်အလွန် ဝမ်းမြောက်စွာ ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ရသာမျိုးစုံတို့ဖြင့် လုပ်ကျွေးပြီး “စိတ်ကြိုက်လှူလျှင် စိတ်ကြိုက်ကျိုးရ၏ဟု ကြားဖူး ကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် တပည့်တော်ကြိုက်သမျှ လှူအပ်ပြီးဖြစ်ပါစေ” ဟု လျှောက် ထားခွင့်ပြုချက်ယူပြီး ထိုအချိန်မှစပြီး ကောင်းနိုးရာရာ လှူတော့သည်။</p> <h3>သူကြိုက်၍ လှူသော လှူဖွယ်များ</h3> <p>၁။ အင်ကြင်းပွင့်အဆင်းရှိရသာ ခဲဖွယ်၊ ၂။ ဆီးသီးဖြင့်ချက်သော ဝက်သား ဟင်း၊ ၃။ ကံစွန်းရွက်ဆီပြန်ကြော်၊ ၄။ ဟင်းရည်သောက်နှင့် ဒံပေါက်ဆွမ်း၊ ၅။ ကာသိကတိုင်းဖြစ်အဝတ်၊ ၆။ ပလ္လင်မွှေးရှည်ကော်ဇော၊ သားမွေးခင်း ဝံပိုင်ရေ အခင်း၊ မျက်နှာကြက်နီနှင့် အုံးနီ ၂ ဘက်ရှိသောနေရာ၊ တသိန်းကျော်တန် စန္ဒကူ၊ ထိုင်ခုံ အစထား၍ အိပ်ရာနေရာအားလုံးစုပြီး မအပ်သည်ကို ဆိုင်ပို့၊ အပ်သောပစ္စည်း များကို ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ ၅၀၀-အား လှူသည်။</p> <h3>သူများအကြိုက်ပေး ကိုယ်ကြိုက်ရွေးယူ</h3> <p>အလျား ၂-တောင့်ထွာ၊ အနံ တတောင့်ထွာရှိ စန္ဒကူးနှစ်ထိုင်ခုံကို အလှူခံပြီး ပိုင်းဖြတ်ကာ မျက်စဉ်းကြိတ်ရန် စီမံသည်။ အားလုံး အလှူခံပြီး ဘုရားရှင်က “စိတ်ကြိုက် ဝတ္ထုကပ်လှူသူသည် စိတ်ကြိုက်ကျိုးကို မုချရသည်၊ ဖြောင့်မတ်သော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ စိတ်ပါလက်ပါဆန္ဒပါလျက် အဝတ် အိပ်ရာနေရာ၊ စားသောက် ဖွယ် ပစ္စည်းများစွာတို့ကို လှူသူ သူတော်ကောင်းသည် စိတ်ကြိုက်ကျိုးကို မုချရသည်” စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>အနာဂါမ်ဥဂ္ဂသဌေး ကွယ်လွန်သော် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ့ပြည် ရောက်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ ပြည်မှ သာဝတ္ထိ ဇေတဝန်ဘုရားထံတော် ညဉ့်အချိန်လာ၍ ရှိခိုးစဉ် ဘုရားရှင်က “ဥဂ္ဂ ဗြဟ္မာ၊ သင့်အလို ပြည့်စုံရဲ့လော”ဟု လူ့ဘဝကပင် တောင့်တသော အရဟတ္တဖိုလ် ရ-မရ မေးတော်မူရာ ယခုဗြဟ္မာဘဝ အရဟတ္တဖိုလ်ဖြစ်၍ ဥဂ္ဂဗြဟ္မာက “တပည့်တော်အလို အတိုင်း ပြည့်စုံပါသည်”ဟု ပြန်လျှောက်သည်၊ ထို့နောင် ဘုရားရှင်က မနာပဒါယီ လဘတေမနာပံ စသော ၂-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၇။ သံဃာကို လုပ်ကျွေးတတ်သူတို့တွင် ဥဂ္ဂတသဌေးသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သဌေးအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရား လက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သား ဖြစ်၍ သံဃ ပဋ္ဌာက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ဝဇ္ဇီတိုင်း ဆင်ရွာ သဌေးသား ဥဂ္ဂတ ဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-249 <hr> ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ဆင်ရွာ နာဂဝန်ဥယျာဉ်သို့ ဒေသစာရီကြွချီရောက် ရှိချိန် ၇-ရက်ပတ်လုံး ကချေသည်များဖြင့် မူးယစ်သောက်စား ပျော်ပါး နေသော ဥဂ္ဂတသဌေးသည် ဥယျာဉ်သို့အသွား ဘုရားကိုဖူးရလျှင် အားကြီးသော ရှက်ကြောက် စိတ်ဖြင့် ဘုရားအနီးရောက်လျှင် အမူးပျောက်တော့သည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ထံ အနာဂါမ်ဖြစ်သော အရက်သမား</h3> <p>ဘုရားရှင်တရား ကြားနာပြီး အနာဂါမ်တည်သောအခါ ကချေသည်များချမ်းသာ သလို သွားခိုင်းပြီး သံဃာအားသာ လှူဒါန်းပြုစုနေသည်၊ ညဉ့်အချိန် နတ်များလာ ပြီး “ဤ ရဟန်းကား ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးရ ရဟန္တာ၊ ဤရဟန်းကား အဘိညာဉ် ၆-ပါးရ ရဟန္တာ၊ ဤရဟန်းကား သီလရှိသူ၊ ဤရဟန်းကား သီလမရှိသူ” ဟု သဌေးအား လာပြောကြသော်လည်း ဒုဿီလတို့အတွက် သဒ္ဓါမပျက်ပဲ လှူဖွယ်ကို သီလဝန္တ ဒုဿီလ မခွဲခြား တန်းတူပင် သံဃာ့ဂုဏ်သိ၍ လှူသည်။ ဘုရားထံ သွားလျှင်လည်း ဒုဿီလ အပြစ်မပြောပဲ သီလဝန္တတို့၏ ဂုဏ်ကိုသာ ချီးကျူးလျှောက်ထားသည်။</p> <p>(အထက် ဝေသာလီ ဥဂ္ဂ၊ ယခုဆင်ရွာ ဥဂ္ဂတ-သဌေး ၂-ဦးလုံး အံ့ဖွယ် ၈- ပါးစီ ရှိကြသည်၊ အင်္ဂုတ္တိုရ် အဋ္ဌကနိပါတ်၌ တွေ့ရလတ္တံ့ ။)</p> <h3>၈။ သာသနာ၌ သက်ဝင်၍ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုသူတို့တွင် သူရမ္ဗဋ္ဌသဌေးသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သဌေးအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ အဝေစ္စ ပသန္နဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် သာဝတ္ထိမြို့ သူရမ္ဗဋ္ဌသဌေးဖြစ်လာပြီး သာသနာပ တိတ္ထိများကို လှူ ဒါန်းပြုစု ကိုးကွယ်သည်။</p> <p>သဌေး၏သောတာပန်ဖြစ်ကြောင်း ရှေးကောင်းမှုကိုမြင်၍အိမ်တံခါးသို့ ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံကြွလာရာ “မြတ်သောမင်းမျိုးဖြစ်၍ ထင်လည်း ထင်ရှားသော ရဟန်းဂေါတမ ထံ မသွားလျှင်မသင့်”ဟု ကြံပြီး ရှိခိုး၍ သပိတ်ယူကာ အိမ်တွင်းပင့် ဆွမ်းကပ်သည်၊ စရိုက်နှင့်လျော်သောတရားကို ဟောကြား၊ သောတာပန်တည်ပြီးမှ ဘုရားရှင်ကျောင်း ပြန်သည်။</p> <h3>မာရ်နတ်သရမ်း အကဲစမ်းခြင်း</h3> <p>“ဤသဌေးကား ငါတို့ဘက်သားဖြစ်သည်၊ ယနေ့သူ့အိမ်ဘုရားကြွသည်၊ တရားနာ၍ အရိယာဖြစ်ပြီလော၊ ငါ့ပိုင်နက်မှ လွတ်မလွတ် သိအောင်ပြုမည်” ဟု မာရ်နတ်ကြံကာ ဘုရားရှင်နှင့် ပုံတူဖန်ဆင်းပြီး သဌေးအိမ် တံခါး ရပ်တည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-250 <hr> “ဘုရားရှင် ကြွလာပြန်ပြီ”ဟု သဌေးကြား၍ “ဘုရားရှင်များ အကြောင်းမဲ့ ကြွရိုး မရှိ၊ ဘာ့ကြောင့်ပါလိမ့်”ဟု ဘုရားအမှတ်ဖြင့် လျင်မြန်စွာ မာရ်နတ်ထံသွား ရှိခိုး၍ အကြောင်းကို မေးလျှောက်သည်၊ ဘုရားဟန်ဆောင်သော မာရ်နတ်ကား “တရား တခု မဆင်ခြင်ပဲ ခန္ဓာငါးပါးလုံး အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တဟု ငါဘုရား အဟော များခဲ့ သည်၊ အမှန်မှာ ခန္ဓာ ၅-ပါးလုံး အနိစ္စစသည်မဟုတ်ကြ၊ မြဲကြ၊ ခိုင်ကြ အခါခပ်သိမ်း တည်ကြသော အချို့ ခန္ဓာများ ရှိကြသေးသည်” ဟု အမှားပြင် တရားဟောကြား လိုက်သည်။</p> <h3>အရိယာများကို မာရ်နတ်မလှည့်ပတ်နိုင်</h3> <p>ဤစကားသည် အလွန်ဝန်လေး၍ အရေးကြီးလှသည်၊ မဆင်ခြင်ပဲ ဘုရားရှင်များ ဟောကြားသည် မရှိ၊ မာရ်နတ်သည် ဘုရား၏ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်လေတော့ဤသူမာရ်နတ် ဖြစ်ရမည်”ဟု သဌေးသည် ကြံစည်ပြီး“သင်မာရ်နတ်ဖြစ်ရမည်”ဟု တိုက်ရိုက်မေးလိုက်ရာ အရိယာတို့၏ စကားသည် မာရ်နတ် အဖို့ ပုဆိန်နှင့် ပေါက်သလို ဖြစ်ရကား ဟန် မဆောင်နိုင်တော့ပဲ “မာရ်နတ်ပါ”ဟု ဝန်ခံရတော့သည်။</p> <p>“သင့်လို မာရ်နတ် ရာထောင်သော်လည်း ငါ့သဒ္ဓါကို လာ၍ မလှုပ်စွမ်းနိုင်၊ ငါ့ အား ဘုရားဟောခဲ့သည်မှာ “သင်္ခါရအားလုံး အနိစ္စ”ဟု သောတာပတ္တိ မဂ်အထိ သိစေပြီး ဟောခဲ့သည်၊ ငါ့အိမ်တံခါး သင်မရပ်လာလင့်”ဟု လက်ဖျစ်တီးလိုက်ရာ မာရ်နတ်သည် မနေနိုင်တော့ပဲ ပျောက်ကွယ်သွားသည်။</p> <p>သဌေးသည် ညနေချမ်း ဘုရားထံသွား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားသည်။ ထိုဖြစ် ရပ်ကို အကြောင်းပြု၍ ယင်းဧတဒဂ်ချီးမြှင့်ခံရသည်။</p> <h3>၉။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ကြည်ညိုသူတို့တွင် အဘယမင်းသား၏ မွေးစားသား ဇီဝကသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>ဆရာဇီဝက အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ပုဂ္ဂလပ္ပသာဒ ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကိုအားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အဘယမင်းသားကို စွဲ၍ သာလဝတီပြည့်တန် ဆာမ၏ သားဖြစ်လာသည်။</p> <h3>သွေးပြော၍ သားဖြစ်သော ဇီဝက</h3> <p>ပြည့်တန်ဆာမများ ထုံးတမ်းအရ သမီးမွေးလျှင် ကျွေးမွေးသုတ်သင်၊ သားမွေး လျှင် စွန့်ပစ်မြဲ ဖြစ်ရကား သားငယ်ကို စကောစုတ်ဖြင့် အမှိုက်ပုံ၌ ပစ်ထားလိုက်သည်၊ ခမည်းတော် ဗိမ္ဗိသာရမင်းထံ အခစားသွားသော အဘယမင်းသားသည် “ကျီးများ ဝိုင်းအုံနေရာ” ကို မြင်၍ မင်းချင်းများအား စေလွှတ်ကြည့်စေသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-251 <hr> “ဖွားစ ကလေးငယ်ပါ၊ အသက်ရှင်ပါသေးသည်”ဟု မင်းချင်းများက တင်ပြသဖြင့် မွေးမြူဖို့ နန်းတွင်းပို့စေသည်၊ “အသက်ရှင်သေးသည်”ဟူသော စကားအရ ဇီဝက အဘယမင်းသား၏ မွေးစားသားဖြစ်၍ ကောမာရဘစ္စ အမည်ရသည်။</p> <h3>ဆရာဇီဝက သမားခ ရပုံ</h3> <p>၁၆-နှစ်သားတွင် တက္ကသိုလ်မှ ဆေးသိပ္ပံသင်တန်း ပြီးဆုံး၍ ခမည်းတော် ဗိမ္ဗိသာရ မင်းကြီး၏ သမားတော်ဖြစ်လာသည်၊ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်း ရောဂါကို ပျောက်အောင် ကုသရာ ဆန်လှည်းအစီး ၅၀၀၊ ငွေတသောင်း ၆-ထောင်၊ အရံပုဆိုး တထောင်နှင့် အတူ တန်ဖိုးအနဂ္ဃထိုက်သည့် သိဝိတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးအစုံကို သမားတော်ခ ရခဲ့သည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဂိဇ္ဈကုဋ် တောင်ပေါ်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေသော ဘုရားရှင်၏ ဒေါသမလ ဓာတ်အားကြီးသော ကိုယ်တော်၌ သိမ်မွေ့သော ဝမ်းလားဆေးကို ဆက်ကပ်ယင်း “ဘုရားရှင်အတွက် ပစ္စည်း ၄-ပါးလုံး ငါ့ဥစ္စာချည့် ဖြစ်ပါစေ”ဟု ကြံစည်ပြီး မိမိပိုင် သရက်ဥယျာဉ်၌ ဘုရားရှင်ကို သီတင်းသုံးစေကာ ဆေးဝါးလည်း ကုသပေးလျက် သိဝိတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးအစုံကို ကိုယ်တော်တိုင် ဝတ်ရုံဖို့ လျှောက်ထား ဆက်ကပ် သံဃာအားလည်း ပုဆိုးတကောင်စီ လှူဒါန်းသည်။</p> <h3>၁၀။ ငါဘုရားနှင့် အကျွမ်းဝင်သော စကားကို ဆိုသူတို့တွင် နကုလပိတု သူကြွယ် သည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူကြွယ်အလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သားဖြစ်၍ ဝိဿာသက ဧတဒဂ်ရ ဥပါသကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းသည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြို့ သဌေးသား နကုလပိတု ဖြစ်လာ သည်၊ သား နကုလ၏ အမည်ကို စွဲ၍ ဖခင်ကို နကုလပိတု၊ မိခင်ကို နကုလမာတာဟု ခေါ်တွင်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သံဃာများနှင့် ဒေသစာရီ ကြွချီ၍ (မြို့တည်၊ မိကျောင်းမည်သောကြောင့်)သုသုမာရဂိရမြို့(ဘေသကဠာ ဘီလူးမ အုပ်စိုးသောကြောင့်) ဘေသကဠတော ၌ ရောက်ရှိ သီတင်းသုံးစဉ် နကုလပိတု သဌေးကြီး ဇနီးမောင်နှံသည် မြို့သားများနှင့် အတူ ဘုရားထံ ရောက်လာကြသည်။</p> <h3>ဘဝ ၂-ထောင် သံယောဇဉ်နှောင်</h3> <p>သဌေးကြီး ဇနီးမောင်နှံသည် ဘုရားရှင်ကို မြင်မြင်ချင်း “ငါတို့သားကြီး”ဟူသော အမှတ်ဖြင့် ဘုရားခြေတော်ရင်း ဝပ်ပြီး “ယခုလောက် ကြာအောင် ခမည်းတော်<br> <br>စာမျက်နှာ-252 <hr> မယ်တော်တို့ကို ပစ်ထားပြီး သားကြီး ဘယ်များ သွားနေသနည်း”ဟု လျှောက် ထားကြသည်။</p> <p>နကုလပိတုသည် ဘဝ ၅၀၀-ဘုရားရှင်၏ ခမည်းတော်၊ ဘဝ ၅၀၀-ဘထွေး၊ ဘဝ ၅၀၀-ဘကြီး၊ ဘဝ ၅၀၀-ဦးကြီး ဦးလေးတော်စပ်ခဲ့သည်။ နကုလမာတာသည်လည်း ဘဝ ၅၀၀-မယ်တော်၊ ဘဝ ၅၀၀-မိထွေး(အမေ့ညီမ) ဘဝ ၅၀၀-မိကြီး၊ ဘဝ ၅၀၀-အရီးကြီး အရီးလေး (အဖေနှမ) တော်စပ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ရင်းနှီး ချစ် ကျွမ်းဝင်ကြသည်။</p> <h3>ရင်းနှီးသည့်အလျောက် ရှက်ကြောက်ကင်းပုံ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ယင်းမောင်နှံတို့ စိတ်ကျေနပ်အောင် ခွင့်ပြုပြီး ကျေနပ်မှ အလို အာသယကို သိကာ တရားဟောတော်မူရာတွင် ၂-ဦးလုံး သောတာပန် တည်သွားကြသည်။ ဇနီးမောင်နှံ အရွယ်ကြီးချိန် နောက်တခေါက် ဘုရားရှင် အရောက်တွင် နောက်နေ့ သံဃာများနှင့်တကွ ဘုရားရှင်အား ဆွမ်းကပ်ပြီး နကုလပိတုသဌေးကြီးက ဘုရားရှင် အား--</p> <p>“မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်ငယ်စဉ် ငယ်ရွယ်သူ နကုလ မာတာကို လက်ထပ်ခဲ့စဉ် ကစ၍ စိတ်ဖြင့်လည်းလွန်၍ ကျင့်မိသည်ဟု မသိဖူးပါ၊ ကိုယ်ဖြင့်ကား ဆိုဖို့မရှိတော့ပါ၊ မြတ်စွာဘုရား၊ ယခုဘဝရော နောက်ဘဝပါ တပည့်တော်တို့ အချင်းချင်း မြင်နေချင် ကြပါသည်”ဟု လျှောက်ထားရာ နကုလမာတာ သဌေးကတော်ကြီးကလည်း အလားတူ ပင် အားကျမခံ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <h3>သံသရာမှာမခွဲ နိဗ္ဗာန်ထိ တွဲလိုကြလျှင်</h3> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က သဌေးကြီးဇနီးမောင်နှံတို့ကို “ယခုဘဝရော နောင်ဘဝပါ အချင်းချင်း မြင်နေချင်ကြလျှင် ၂-ဦးလုံး သဒ္ဓါ သီလ စာဂ ပညာ တူကြရမည်”ဟု မိန့် တော်မူပြီး ဥဘော သဒ္ဓါ ဝဒညူစစသော ၃-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၄-ဧတဒဂ္ဂဝဂ် ၇။ သတ္တမဝဂ်</h3> <p>၁။ ရဟန်းတို့၊ ရှေးဦးဆုံးကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်း သရဏဂုံသို့ ရောက်သူ ဥပါသိ ကာမတို့တွင် သေနိယသဌေးသမီး သုဇာတာသည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။</p> <p>သုဇာတာအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ပထမ သရဏဂမနဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆု တောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ ဥရုဝေဠတောအနီး သေနာနိဂုံး သေနိယသဌေး သမီး သုဇာတာဖြစ်လာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-253 <hr> စိတ်ကြိုက်လင်ရ နတ်မသည်ထင်</p> <p>အရွယ်ရောက်သော် “အမျိုးတူယောက်ျားရ ပထမဆုံးသား မွေးရလျှင် နှစ်စဉ် ဗလိနတ်စာပူဇော်ပါမည်”ဟု ညောင်ပင်စောင့်နတ်ကို တိုင်တည် ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ယင်းဆုတောင်းပြည့်၍ ပူဇော်ခဲ့ရာ သားဦးယသ သည်ပင် အိမ်ထောင်ကျ၊ နှစ်ပေါင်း ၂၀-ကျော်မျှ ကြာခဲ့ပေပြီ။</p> <p>သုဇာတာသဌေးကတော်ကြီးသည် ဘုရားလောင်း ဒုက္ကရစရိယာကျင့်၍ ၆-နှစ်ပြည့် သော မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့ သန်းခေါင်ကျော်တွင် အစေခံ များနှင့် နွားနို့ညှစ်သည်၊ သားငယ်များသည် မိခင်နွားမကြီး နို့တိုင်နား ဒီနေ့မကပ် ကြပါ၊ နို့ညှစ်ခွက် နို့တိုင်နားရောက်လျှင် မညှစ်ပဲနို့ရည်များယိုကျလာသည်။ ထို အံ့ဖွယ်ကိုမြင်၍ သုဇာတာကိုယ်တိုင် နို့ရည်ခံပြီး မီးမွှေးကာ နို့ဆွမ်းချက်သည်။</p> <h3>ဃနာနို့ဆွမ်း၌ အမျိုးမျိုးသောအံ့ဖွယ်</h3> <p>ဃနာဆွမ်းကျိုစဉ် အမြှုပ်ကြီးများ လက်ယာရစ်လည်သော်လည်း အပြင်မကျပေ။ မဟာ ဗြဟ္မာထီးမိုး၍ လောကပါလနတ်မင်း ၄-ဦး သန်လျက်ကိုင်စောင့်သည်၊ သိကြားမင်း မီးထိုး၍ ၄-ကျွန်းလုံးရှိ ဩဇာများကို အိုးတွင်းသို့ နတ်များသွင်းကြသည်၊ သုဇာတာ သည် ကျွန်မပုဏ္ဏာအား အံ့ဖွယ်များခေါ်ပြပြီး “ငါတို့ညောင်စောင့်နတ် ယနေ့အလွန် စိတ်ကြည်နေသည်၊ နတ်မင်းနေရာ ညောင်ပင်ကို လျင်မြန်စွာ သုတ်သင်ချေပါ”ဟု ခိုင်း လိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားလောင်းသည် လပြည့်နေ့နံနက်စောစောပင် ညောင်ပင်ရင်း၌ ဆွမ်းခံချိန်ကို ဆိုင်းနေရာ နေရာပြင်လာသော ကျွန်မပုဏ္ဏာမြင်သဖြင့် အိမ်ပြန်ပြီး “ညောင်စောင့် နတ်မင်းဆင်း၍ ညောင်ပင်ရင်းထိုင်နေပါသည်”ဟု သုဇာတာအား တင်ပြရာ “သင့် စကားမှန်လျှင် ကျွန်အဖြစ်မှနုတ်မည်”ဟု ပြောဆိုပြီး ဝတ်စားတန်ဆာဆင်ကာ တသိန်း တန် ရွှေခွက်၌ ဃနာနို့ဆွမ်းထည့်၊ အခြားရွှေခွက်ဖြင့်ဖုံး၊ ပိတ်ဖြူပတ်ကာ နံ့သာပန်းဆိုင်း များဆွဲ ကိုယ်တိုင်ရွက်သွားသည်။</p> <h3>ဘုရားလောင်းကို နတ်မင်းထင်သော သုဇာတာ</h3> <p>ဘုရားလောင်းမြင်လျှင် ဝမ်းသာအားရ ရွှေခွက်ဖွင့်ပြီး ရွှေခွက်ပါ ဆွမ်းကို အလောင်းတော်လက် ဆက်ကပ်သည်၊ “ကျွန်ုပ်ဆန္ဒပြည့်ဝသလို အရှင်တို့လည်း ပြည့်ဝ ပါစေ”ဟု ဆုတောင်းပြန်သွားသည်။ အလောင်းတော်သည် နေရဉ္စရာ မြစ်ဆိပ်သွား ရေချိုးပြီးမှ ဆွမ်း ၄၉- လုတ် ဘုဉ်းပေးပြီး ရွှေခွက်ကို မြစ်ကြောင်း မျှောလိုက်သည်။</p> <p>ထို့နောင် မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်သို့ သက်ရောက်တော်မူကာ သဗ္ဗညု ဘုရားဖြစ်တော် မူ၍ မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်အနီး၌ပင် သတ္တ သတ္တာဟ စံတော်မူပြီးမှ မိဂဒါဝုန်ကြွ၊ ဓမ္မ<br> <br>စာမျက်နှာ-254 <hr> စကြာတရား ဟောကြားတော်မူသည်၊ ထို့နောင် ရှေးဦးဆုံးဆွမ်းအမ၊ သုဇာတာသဌေး ကတော်ကြီး၏ သားယသ၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကိုမြင်၍ သစ်ပင်ရင်းတခုသို့ ကြွလာထိုင် နေတော်မူသည်။</p> <p>ယသ သဌေးသားသည် ထိုညဉ့်အချိန်က မောင်းမဆောင်ကိုမြင် သံဝေဂထင်ကာ “ခန္ဓာကိုယ်ကို ကိလေသာများ ထိပါး ညှဉ်းဆဲနှိပ်စက်အပ်စွတကား”ဟု ညည်းတွား ပြီး အိမ်မှထွက်လာရာ မြို့ပြင်ပ ဘုရားထံရောက်သွားသည်။ တရားနာရသဖြင့် အနာ ဂါမ် တည်သွားသည်။</p> <p>ယသ၏ဖခင်သဌေးကြီးသည် သားရှာသွားရာ ဘုရားထံတော်ရောက်ပြီး သားသတင်း မေးသည်တွင် ဘုရားရှင်က ယသကို တန်ခိုးဖြင့် ကွယ်ထားပြီး တရားဟောသည်၊ တရား အဆုံး ဖခင်ကြီးသောတာပန်တည်၍ လုလင်ယသရဟန္တာဖြစ် ဧဟိဘိက္ခုဖြစ်သည်၊ အိမ်ပင့် ဆွမ်းကပ်ပြီး၍ ဘုရားရှင် တရားဟောသောအခါ ယသ မယ်တော် သုဇာတာသဌေး ကတော်ကြီး၊ ယသ၏ ဇနီးဟောင်းတို့ သောတာပန်တည်ကြ၊ တေဝါစိက သရဏဂုံ လည်း ယူကြသည်။</p> <h3>၂။ လှူဒါန်းခြင်း၌ မွေ့လျော်သူတို့တွင် မိဂါရသဌေး၏ အမိအရာ၌တည်သော ဝိသာခါသည် အပြတ်ဆုံး။</h3> <p>ဝိသာခါအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ဒါယိကာဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်း၊ ဗျာဒိတ်ရသည်၊ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ ကဿပဘုရားလက်ထက် ကာသိတိုင်းရှင် ကိကိမင်းကြီး သမီးတော် ၇-ဖော်တွင် အငယ်ဆုံး သံဃဒါသီဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <h3>၇-နှစ်က သောတာပန်ဖြစ်သော ဝိသာခါ</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် အင်္ဂတိုင်း ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေးကြီး၏သား ဓနဉ္စယ၊ ချွေးမ သုမနဒေဝီတို့၏သမီး ဝိသာခါဖြစ်လာသည်၊ သေလပုဏ္ဏားနှင့် ဝေနေယျများ၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကိုမြင်၍ ဘုရားရှင် ဘဒ္ဒိယမြို့ ကြွလာစဉ် အဘိုး၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အဖော် ၅၀၀-နှင့် သွားကြိုတရားနာရ၍ ၇-နှစ်အရွယ်ကပင် သောတာပန်တည်ခဲ့သည်။</p> <h3>ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘုန်းကံရှင် ၅-ဦး</h3> <p>မေဏ္ဍကသဌေး၊ သဌေးကတော် စန္ဒပဒုမာ၊ သားဓနဉ္စယ၊ ချွေးမ သုမနဒေဝီ၊ ကျွန်ပုဏ္ဏတို့ ၅-ဦးတွင် မေဏ္ဍကသဌေးကြီးသည် ဘုန်းကံကိုသိလို၍ စပါးကျီ ၁၂၅၀-<br> <br>စာမျက်နှာ-255 <hr> တို့ကို ရှင်းလင်းစေပြီး ဦးခေါင်းဆေးကာ တံခါးဝထိုင်ပြီး ကောင်းကင်ကို ကြည့်ရာ၊ သလေးနီစပါးမိုးကြီး ရွာချ၍ ကျီအားလုံး ပြည့်လျက်သား ဖြစ်ကြရသည်။</p> <h3>ဘုန်းကံရှိပုံနှင့် စန္ဒပဒုမာမည်ပုံ</h3> <p>သင်တို့ကျန် ၄-ဦး၏ ဘုန်းကံကိုလည်း စမ်းကြပါဟု သဌေးကြီးခိုင်းသဖြင့် သဌေးကတော်ကြီးသည် ဝတ်စားဆင်ကာ လူများရှေ့မှာပင် ဆန်တပြည် ခြင်ချက်ပြီး တံခါးမုခ်၌ထိုင် ရွှေယောက်မကိုင်ကာ “ထမင်းလိုသူများ လာယူကြ”ဟု ကြွေးကြော် ပြီး လာသမျှ ခွက်ပြည့်ပေးသော်လည်း ခပ်ရာသာထင်သည်၊ အရာမယွင်းပေ။</p> <p>သူမကားရှေးဘုရားရှင်များလက်ထက် သံဃာအား ဝဲလက်ဖြင့် ဆွမ်းဇလုံကိုင် ယာလက်ဖြင့် ဇွန်းအပြည့် ခပ်လောင်းခဲ့သည်၊ ထို့ကြောင့် ဝဲလက်ဝါးအပြည့် ပဒုမ္မာ ကြာ လက္ခဏာ၊ ယာလက်ဖဝါးအပြည့် လဝန်းလက္ခဏာ အရေးအသား ပါရှိသည်။ ရေစစ် စစ်လှူကာ လှည့်လည်သွားလာခဲ့သဖြင့် ယာခြေဖဝါး လဝန်း၊ ဝဲခြေဖဝါး ပဒုမ္မာကြာ အရေးအသားထင်ရှား၍ စန္ဒပဒုမာ မှည့်ခေါ်ကြသည်။</p> <h3>ရိက္ခာမှန်သမျှ သဌေးအိမ်မှရ</h3> <p>သားဖြစ်သူ ဓနဉ္စယသည်လည်း ဦးခေါင်းဆေးပြီး အသပြာ ထောင်အိတ် ယူကာ ငွေလို၍ လာသူမှန်သမျှ ခွက်ပြည့်ထည့်ပေးသော်လည်း ကျပ်တထောင် ရှိမြဲပင်တည်း၊ ချွေးမ သုမနဒေဝီကမူ ဆင်ယင်ဝတ်စား စပါးတောင်းကိုင် လင်းပြင်ထိုင်ပြီး မျိုးရိက္ခာ လိုသူများ ခွက်ပြည့်ပေးသည်၊ တောင်းမလျှော့ပေ။</p> <p>ကျွန်ယုံ မောင်ပုဏ္ဏသည်လည်း ကျွန်ဝတ်စုံဆင်ကာ ရွှေထမ်းပိုး၌ ရွှေချည်ကြိုးငင် နွားများကိုဆင်ပြီး ရွှေနှင်တံကိုင်ထွန်ရာ ဝဲယာထွန်ရေး ၃-ကြောင်းစီ ဗဟိုတကြောင်း၊ ပေါင်း ၇-ကြောင်းထွန်ပြီး ဖြစ်သည်၊ ဇမ္ဗူဒီပတကျွန်းလုံးရှိ လူများ ထမင်းရိက္ခာ ရွှေ၊ ငွေများကို မေဏ္ဍကသဌေးကြီးအိမ်မှသာ ယူကြရသည်။</p> <h3>ရာဇဂြိုဟ် သဌေးကြီး ၅-ဦး</h3> <p>ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးပိုင်နယ် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ ဤ မေဏ္ဍကသဌေးကြီးမှတပါး ဇောတိက ဇဋိလ၊ ပုဏ္ဏ၊ ကာကဝလိယ ဟု သဌေးကြီး ၄-ဦးလည်း ရှိသေးရာ ၅-ဦးလုံးပင် အမိတဘောဂ ပြည့်ဝစုံလင် သုံးစွဲမကုန်သော စည်းစိမ်ရှင်များ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘုရားရှင်ကြွလာကြောင်း မေဏ္ဍကသဌေးကြီး ကြားရလျှင် မြေး ဝိသာခါကိုခေါ်၍ အဖော် ၅၀၀-နှင့်အတူ ရထား ၅၀၀-စီးပြီး ဘုရားကြိုခိုင်း သည်၊ ဝိသာခါလည်း အဖော်များနှင့်အတူ ကြိုဆိုရှိခိုးနေစဉ် စရိုက်နှင့် လျော်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-256 <hr> တရားတော်ကို ကြားနာရ၊ သောတာပန်တည်ကြသည်။ နောက်ရောက်လာသော မေဏ္ဍကသဌေးကြီးသည်လည်း ဘုရားတရားနာကြား သောတာပန်တည်သဖြင့် နောက် နေ့မှစ၍ ၁၅-ရက်လုံး ဆွမ်းကပ်သည်၊ ချွတ်ရမည့်သူကုန်လျှင် ဘဒ္ဒိယမြို့မှ ဘုရားရှင် ပြန်ကြွတော်မူသည်။</p> <h3>သဌေးလိုချင်သော ကောသလဘုရင်</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည်၌ အမိတဘောဂ သဌေးကြီး တဦးမျှမရှိသဖြင့် ပသေနဒီ ကောသလ မင်းသည် ဗိမ္ဗိသာရမင်းထံ သဌေးတောင်းရာ ဗိမ္ဗိသာရမင်းသည် အမတ်များနှင့် တိုင်ပင်ပြီး မေဏ္ဍကသဌေးသား ဓနဉ္စယသဌေး မိသားစုကို တောင်းပန်ပို့လွှတ်သည်၊ မင်း ၂ ပါးကား မောင်လှယ် နှမလှယ်ဖြစ်၏။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းသည် သဌေးကြီးများကို မတုန်လှုပ် စေနိုင်သဖြင့် သားမိသားစုကိုသာ တောင်းပန်ပြီး ကောသလမင်းနှင့်အတူ ထည့်လိုက်ရသည်။</p> <p>ဓနဉ္စယသည် ဘဒ္ဒိယမှပြောင်းလာရာ သသာဝတ္ထိရောက်မီ ၇-ယူဇနာအကွာ အနေ အထိုင် ချမ်းသာမည့်နေရာသို့ရောက်လျှင် “ဤနေရာ အရှင်ကောသလမင်းကြီး နေရာ ဖြစ်လျှင် အရှင်မင်းကြီးထံ ခွင့်ပန်ပြီး နေပါရစေ။ အခြံအရံများသော ကျွန်ုပ်အဖို့ သာဝတ္ထိမြို့ကား နေရာကျဉ်းပါသည်” ခွင့်ပန်ရာ မင်းကြီးခွင့်ပြုပြီး မြို့သစ်တည်ပေး သည်၊ ကိုယ်တိုင်ပင် နေရာအရပ် ယူအပ်လေသောကြောင့် သာကေတမြို့ တွင်သည်။</p> <h3>သားအတွက် ချွေးမရှာသော မိဂါရ</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည်၌ မိဂါရသဌေးသား ပုဏ္ဏဝဍ္ဎနလုလင် အရွယ်ရောက်လာရာ သား အတွက် ချွေးမရှာရန် လိမ္မာသော ယောက်ျားများကို မိဂါရသဌေး စေလွှတ်သည်၊ သာဝတ္ထိပြည်မှာ မတွေ့သဖြင့် သာကေတမြို့ ဆက်ထွက်ကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် ရံရွေ ၅၀၀-နှင့်အတူ မြို့ပြင်ရေကန်ကြီးသို့ရေကစားသွားခိုက် သာကေ တမြို့တွင်း ချွေးမလောင်းမတွေ့၍ မြို့ပြင်ထွက်လာသော ချွေးမရှာအဖွဲ့နှင့်ဆုံ ကြသည်၊ ထိုအချိန် မိုးကြီးရွာလာသဖြင့် မိုးစိုမည်စိုး၍ ရံရွေ ၅၀၀ အပြေးသွား၍ ဇရပ်သို့ ဝင်ကြသော်လည်း ဝိသာခါကား မိုးကိုပဓာနမထား ဖြည်းဖြည်းသာ ဇရပ် တွင်းဝင်သည်။</p> <h3>ဝိသာခါ၏သဘော ကြားလို၍ ပြောင်လှောင်ခြင်း</h3> <p>ချွေးမရှာအဖွဲ့သည် ဝိသာခါကို မြင်ရလျှင် “အေး၊ လူများတွင် ဤသမီး ငယ်သာ အသာဆုံးဖြစ်ရာသည်၊ ရုပ်အဆင်းမြင်ရပေပြီ၊ စကားပြောကြည့်လျှင် နှုတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-257 <hr> သံချို မချို သိနိုင်မည်”ဟု ကြံကာ ဝိသာခါအား “သမီးက အဖွားကြီးလို သွားနေ ပါတကား”ဟု စလိုက်ရာ “ဘာကိုမြင်လို့ ဖခင်တို့ ဆိုကြပါသလဲ”ဟု ဝိသာခါက ပြန်မေးလိုက်သည်။</p> <p>ချွေးမရှာ လူကြီးများက“သမီးအဖော်တွေ မိုးရေကြောင့် အပြေးသွား ဇရပ်တွင်း ဝင်နားကြသည်။ သမီးကမူ ဘာမျှမထူးခြား အဝတ်ကိုလည်း မလေးစားပါ၊ အကယ်၍ ဆင်မြင်း လိုက်လာလျှင်လည်း ဤပုံစံပဲ သွားမှာလား”ဟု မေးရာ “သမီးတို့မှာ အဝတ် ရလွယ်ပါသည်၊ အရွယ်ရောက်သော မိန်းကလေးများသည် ရောင်းကုန်နှင့် တူရာ ပြေး သွား၍ မတော်တဆ လက်ခြေအင်္ဂါ ချို့တဲ့သွားပါလျှင် ယောက်ျားများရွံစရာဖြစ်၍ သမီးဖြည်းဖြည်း လာခဲ့ပါသည်” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <h3>ဝိသာခါကို ချွေးမလောင်း ရွေးချယ်</h3> <p>လူကြီးများသည် “ဤဇမ္ဗူဒိပ် မြေအပြင်မှာ ဤသမီးနှင့်တူသူမရှိ၊ ရုပ်လှသလောက် စကားလည်း ချိုသာသည်၊ အကြောင်း ဟုတ် မဟုတ်ကိုလည်းသိ၍ ပြောသည်” ကြံကာ ဝိသာခါအပေါ် ပန်းကုံးပစ်တင်လိုက်ကြသည်၊ ထိုအခါ ဝိသာခါသည် “ငါကား ယခု အသိမ်းခံရသူ ဖြစ်ပြီ”ဟုကြံကာ ယဉ်ကျေးစွာ ထိုနေရာမြေ၌ ထိုင်လိုက်စဉ် လူကြီးများက ကန့်လန့်ကာ ကာလိုက်ကြသည်၊ ကာရံ၍ လုံခြုံမှ ကျွန်မများနှင့် အတူ အိမ်သား လူကြီးများပါ လိုက်ကြသည်။</p> <p>ဓနဉ္စယ သဌေးကြီးက မေးသဖြင့် လူကြီးများက “သာဝတ္ထိပြည် မိဂါရသဌေး ကြီး၏လူကြီးများဖြစ်ကြောင်း၊ သမီးရှိသည်ကြား၍ စေ့စပ်ဖို့စေလွှတ်လိုက်ပါကြောင်း” ပြောဆိုရာ “စည်းစိမ်ဥစ္စာ မတူပေမယ့် အမျိုးဇာတ်တူသည်၊ ၂-မျိုးစုံတူဖို့ကား ခဲယဉ်း ၏၊ မောင်တို့သဌေးအား လက်ခံကြောင်း ပြောကြားပါ”ဟု ဆို၍ ပြန်လွှတ်သည်။</p> <p>လူကြီးများသည် သာဝတ္ထိပြည်ပြန် မိဂါရသဌေးကြီးထံ အကြောင်းစုံ ပြောကြားရာ ဝမ်းသာစွာဖြင့် ဓနဉ္စယထံ “သမီးတောင်း မကြာမီလာမည့် အကြောင်း ပြုသင့်သမျှ ပြုထားစေလိုကြောင်း” မိဂါရက သဝဏ်လွှာပို့ရာ ဓနဉ္စယကလည်း “ပြုသင့်သမျှ ပြု ထားဖို့ တာဝန်မလေးပါ၊ သဌေးကြီးအလုပ်သာ လုပ်ပါ”ဟု သဝဏ်လွှာ ပြန်ပို့သည်။</p> <h3>မင်းကြီးပါ မိန်းမတောင်း လိုက်ခြင်း</h3> <p>မိဂါရသည် ကောသလမင်းကြီးထံသွားပြီး “အကျွန်ုပ်မှာ မင်္ဂလာတခုပြုဖွယ်ရှိပါ သည်၊ အကျွန်ုပ်၏သား ပုဏ္ဏဝဍ္ဎနအတွက် ဓနဉ္စယ သဌေးသမီး ဝိသာခါကို သွားယူရပါမည်၊ သာကေတမြို့သွားခွင့်ပြုတော်မူကြပါ”ဟု ခွင့်တောင်းရာ မင်းကြီးက ခွင့်ပြုပြီး “ငါတို့ပါလိုက်ဖို့ လို-မလို” ပြန်မေးရာတွင် “အရှင်မင်းကြီးတို့လို ပုဂ္ဂိုလ်မျိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-258 <hr> လိုက်ပါခြင်းကို အဘယ်မှာကျွန်ုပ် တတ်နိုင်ပါမည်နည်း” ( အလိုက်မခိုင်းဝံ့ပါ) ပြန် လျှောက်သည်၊ ကောသလမင်းကြီးသည် ၂-ဘက်စလုံးကို ချီးမြှောက်ရန် “ငါလည်း လိုက်မည်”ဟု ဝန်ခံပြီးလိုက်ပါသည်။</p> <p>ဓနဉ္စယသည်“မင်းကြီးနှင့် မိဂါရ သာကေတလာလေပြီ” ကြားလျှင် ကိုယ်တိုင် သွားကြိုပြီး ပရိသတ်အားလုံးအတွက် နေရာထိုင်ခင်း စားသောက်ဖွယ်ရာ ပြည့်စုံစွာ စီမံသည်၊ “ငါတို့အားသာ သဌေးကြီး ဂရုစိုက် ပူဇော်သည်”ဟု လူတိုင်းပင် ထင်မှတ် ကြသည်။</p> <h3>၄ လ ဧည့်ခံသော မင်္ဂလာပွဲ</h3> <p>တနေ့သောအချိန် ပသေနဒီကောသလမင်းကြီးသည် ဓနဉ္စယသဌေးထံ “သဌေးကြီး သည် ငါတို့ပရိသတ်ကြီးအား ကြာကြာပြုစုဖို့မလွယ်၊ သမီးသာဝတ္ထိပို့ချိန် သတ်မှတ် ပါ”ဟု သတင်းပို့ရာ ဓနဉ္စယကလည်း မင်းကြီးထံသို့ “ယခု မိုး ၄-လ ပရိသတ်များသွား လာမကောင်းပါ၊ အရှင့်စစ်သည်တော်များအတွက် ရသင့်တာမှန်သမျှ ကျွန်ုပ်တာဝန် ပါ၊ ကျွန်ုပ်ပို့ချိန်မှ အရှင်မင်းကြီး သာဝတ္ထိ ပြန်ကြွစေချင်ပါသည်”ဟု သတင်း ပြန် လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုတချိန်လုံး သာကေတကား ပွဲသဘင်ကြီးပင် ဖြစ်နေသည်၊ သီတင်းကျွတ်လပြည့် ကျော်လာပြီ၊ ဝိသာခါအတွက် မဟာလတာ တန်ဆာကား မပြီးသေး၊ အလုပ် အမှု ဆောင်များသည် ဓနဉ္စယထံလာပြီး “ကျန်သမျှ အားလုံး ပြည့်စုံပါသည်၊ ပရိသတ် အတွက် ထမင်းချက်ရန် ထင်းမလောက်ပါ” ဟု တင်လျှောက်ရာ သဌေးကြီးက“ဆင်၊ မြင်းတင်းကုပ်များဖျက် ထင်းလုပ် ထမင်းချက်ကြ”ဟု မိန့်သဖြင့် လဝက်စာပြည့်စုံ သွားသည်၊ လဝက်လွန်သောအခါ“ထင်းမရှိကြောင်း” ထပ်တင်ကြရာ “မိုးတွင်းထင်း မရနိုင်၊ အဝတ်ဂိုဒေါင်များဖွင့် အထည်ကြမ်းများကိုယူ ကြိုးကျစ်ပြု၊ ဆီစိမ်၍ချက်ကြ” ဟု ပြောသဖြင့် ချက်ကျွေးလာရာ တန်ဆောင်မုန်းလပြည့်ရောက် လေးလ မြောက်၍ မဟာလတာ တန်ဆာလည်း ပြီးမြောက်ပေပြီ။</p> <p>တန်ဆာပြီးကြောင်း သိလျှင် ဓနဉ္စယသည် သတို့သားထံ မပို့မီ ညရက် ကြိုတင်၍ သမီး ဝိသာခါအား လင်အိမ်နေရသော အိမ်ရှင်မဆိုင်ရာ ဩဝါဒများကို ပေးသည်၊ ထိုဩဝါဒများကို တဘက်တိုက်ခန်းနေသော မိဂါရလည်းကြားသဖြင့် နားစိုက်ထောင် နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-259 </p><hr> <h3>ဝိသာခါအား ပေးသော ဖခင်ဓနဉ္စယ ဩဝါဒ ၁၀-ပါး</h3> <p>အိမ်တွင်းကမီး အပြင် မထုတ်ရ၊ အပြင်မီး အိမ်တွင်း မသွင်းရ၊ ပြန်ပေးသူ များသာ ပြန်ပေး၊ မပေးသူများ မပေးရ၊ ပေးပေး မပေးပေး ပေးရမည်၊ ချမ်းသာစွာထိုင် စား အိပ်၊ မီးကိုရိုသေစွာ လုပ်ကျွေး၊ အိမ်တွင်းနတ်များကို ရှိခိုးရမည်-<br> တို့ဖြစ်သည်။</p> <p>ဩဝါဒပေးပြီး နောက် တနေ့ အားလုံး စုံသော စစ်တပ်အလယ်၌ ဓနဉ္စယသည် သူကြွယ် ၈-ဦးကို “သမီးအတွက် ရောက်လေရာမှာ အပြစ်မြင်ပါလျှင် မောင်တို့ ၈- ဦးက သုတ်သင်ဖြေရှင်းပေးလေ” ဟု အာမခံယူ စေပြီး သမီး ဝိသာခါကို ၉-ကုဋေ တန် မဟာလတာတန်ဆာ ဆင်ပေးလိုက်သည်။</p> <p>ထို့နောင် သမီးအတွက် နံ့သာမှုန့်ဖိုးလှည်း ၅၀၀-စီးတိုက် ဥစ္စာ၊ သမီးနှင့် သွား ဖော်လာဖက် ကျွန်မ ၅၀၀၊ အာဇာနည်မြင်းက ရထားအစီး ၅၀၀၊ အသုံးအဆောင် မျိုးစုံ တမျိုးတမျိုး ၁၀၀-စီ သမီးအား ပေးပြီး ကောသလမင်းနှင့် မိဂါရသဌေးကို ရှေ့ဦးသွားစေသည်။</p> <h3>ဝိသာခါအတွက် ပေးလိုက်သော လက်ဖွဲ့ပစ္စည်းများ</h3> <p>ထို့နောင်မှ ဓနဉ္စယ သဌေးသည် သမီးသွားမည့်အချိန် နွားခြံအုပ်ယောက်ျားများကို ခေါ်စေပြီး “မောင်တို့၊ ငါ့သမီး ရောက်လေရာမှာ နွားနို့သောက်ဖို့ နို့စားနွားမများ၊ ယာဉ်ကရန် ဥသဘ နွားလားများ လိုပေလိမ့်မည်၊ ငါ့သမီး သွားလမ်း၌ နွားခြံဖွင့်၍ အကျယ် ၈-ဥသဘ အရပ်တိုင်အောင် နွားအပြည့်ထား၊ ၃-ဂါဝုတ်အထက် ရေစား ချောက်၌ နွားဦးရောက်မှ စည်အချက်ပေးပြီး နွားခြံပိတ်ပါ”ဟု အမိန့်ပေးရာ ယောက်ျား များ ထိုအတိုင်းပင် စီမံကြသည်။</p> <p>နွားခြံတံခါးဖွင့်လျှင် ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးသော နို့စားနွားများ ထွက်ကြသည်၊ တံခါး ပိတ်သော်လည်း ဝိသာခါ၏(ကဿပဘုရားလက်ထက်က သံဃာများ ဆွမ်းစားပြီးသော် လည်း မစားချင် စားချင်အောင် အကျိုးပြု လျှောက်ထားကာ ခဲဖွယ် ဘောဇဉ်တို့ကို လိုသည်ထက်ပို၍ လှူခဲ့သော) ရှေးကောင်းမှုကြောင့် ခိုင်းနွားကြီးများ၊ နွားသိုးကြီး များလည်း ခြံခုန်၍ အတင်းလိုက်ကြသည်။</p> <h3>ဝိသာခါ ကိုယ်ထင်ပြ၍ သာဝတ္ထိမြို့ဝင်</h3> <p>ဝိသာခါ သာဝတ္ထိမြို့ တံခါးရောက်လတ်သော် “အလုံပိတ်ယာဉ်မှာထိုင်၍ မြို့ဝင်ရ မည်လော၊ ရထားပေါ်ရပ်ပြီး ကိုယ်ထင်ပြ ဝင်ရမည်လော” စဉ်းစားရာ “အလုံပိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-260 <hr> ဝင်လျှင် မဟာလတာတန်ဆာဂုဏ် ထင်မည်မဟုတ်”ဟု ဆုံးဖြတ်ပြီး တမြို့လုံး မိမိကို ပြလျက် ရထားပေါ်ရပ်ကာ မြို့ဝင်သည်။</p> <p>သာဝတ္ထိမြို့သားများသည် ဝိသာခါ၏အသရေကိုမြင်၍ “ဝိသာခါဆိုသည်မှာ ဤ အမျိုးသမီးတဲ့၊ ဤမျှပင် လှပ အသရေပြည့်စုံပေစွ၊ ဤစည်းစိမ်သည် ဝိသာခါအတွက် လိုက်ဖက်ပါပေသည်” ဟု ချီးမွမ်းကြသည်၊ ဤသို့လျှင် ဝိသာခါသည် ကြီးစွာသော စည်းစိမ်ဖြင့် မိဂါရသဌေးအိမ် ဝင်သည်။</p> <p>ဝိသာခါရောက်သောနေ့မှာပင် တမြို့လုံးက “သာကေတရောက်စဉ် ဓနဉ္စယသဌေး ငါတို့အား ကျွေးမွေးခဲ့သည်” ဟု ကြံကာ တတ်နိုင်သမျှ လက်ဆောင်များ ပို့ကြ၏၊ ဝိသာခါသည် ထိုလက်ဆောင်များကို ထိုမြို့မှာပင် အိမ်ပေါက်စေ့ပြန်ပေးစေသည်။ ညဉ့်ဦးယံနောက်ပိုင်း အာဇာနည် မြည်းမတကောင် သားဖွားရာ ဝိသာခါသည် မိမိကျွန်မများကို မီးတိုင်ကိုင်စေပြီး သားဖွားရာသွားကာ ရေနွေးချိုး ဆီလိမ်းပေးပြီးမှ မိမိနေရာ ပြန်လာသည်။</p> <h3>သားမင်္ဂလာပွဲ တက္ကတွန်းများ ဖိတ်ကျွေး</h3> <p>မိဂါရ သဌေးကား သားမင်္ဂလာပွဲကို ၇-ရက် ကျင်းပရာ မြို့ဦးဇေတဝန်ကျောင်း တော်နေ ဘုရားရှင်ကို သတိ မရသော်လည်း နောက်ဆုံးနေ့၌ အဝတ် မဝတ်သော တက္ကတွန်းရဟန်းများကို ပင့်ဖိတ်ပြီး “ငါ့သမီးလာ၊ ရဟန္တာများကို ရှိခိုးပါ”ဟု ဝိသာခါ ထံ သတင်းပို့သည်၊ ရဟန္တာသံကြားရလျှင် သောတာပန် အရိယာ ဝိသာခါသည် ဝမ်း မြောက်ဝမ်းသာ ထိုသူများနေရာ သွားကြည့်လတ်သော် “ဤသူများ ရဟန္တာမဖြစ်နိုင်၊ အရှက်အကြောက် ပယ်သူများထံ ငါ့ကို ဘာ့ကြောင့် ယောက္ခမကြီး ခေါ်ရသနည်း” ဟု စိတ်ပျက်၊ ထွီ-ထွေ ဟု ကဲ့ရဲ့ပြီး မိမိနေရာ ပြန်သွားသည်။</p> <p>တက္ကတွန်းများသည် ထိုအခြေအနေကို မြင်၍ “ဘယ်လိုလဲ သူကြွယ်၊ သင် တခြား ချွေးမ မရနိုင်ဘူးလော၊ ရဟန်း ဂေါတမ၏ တပည့် သူယုတ်မာမ ကိုမှ ဤအိမ်တွင် ဘာ့ကြောင့် သွင်းရသနည်း၊ ထိုသူယုတ်မကို ဤအိမ်မှ လျင်မြန်စွာ နှင်ထုတ်ပါ”ဟု အားလုံးတပြိုင်နက် သဌေးကို ကဲ့ရဲ့ကြသည်။</p> <h3>ယောက္ခမကို ပြုစုသော ဝိသာခါ</h3> <p>မိဂါရသဌေးသည် “ဝိသာခါ ဆွေကြီးမျိုးကြီး သမီးဖြစ်သည်၊ ဤရဟန်းတို့၏ စကားမျှဖြင့် ဝိသာခါကို ဤအိမ်မှ မနှင်ထုတ်နိုင်” ဟု အောက်မေ့ကာ “ဆရာတို့၊ လူငယ် များသည် သိ၍ဖြစ်စေ၊ မသိဘဲဖြစ်စေ (အမာန်ပါ များ)တတ်ကြရာပါသည်၊ ဆရာတို့ တိတ်တိတ်ဆိတ်ဆိတ် ဖြစ်ကြပါ” ဟု တက္ကတွန်းတို့ကို အရှက်ပြေစကား ပြောကြား ပြန်လွှတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-261 <hr> ဝိသာခါသည် မိဂါရသဌေးကို မြတ်သောပလ္လင်၌ ထိုင်စေပြီး ရွှေယောက်ချိုကို ကိုင်ကာ ရွှေခွက်၌ ရေမပါသော နို့ဃနာကိုထည့်၍ ကိုယ်တိုင်လုပ်ကျွေးသည်၊ မိဂါရ သဌေးသည် ချွေးမ၏ အပြုအစုခံယူကာ စားသောက်နေချိန် ဆွမ်းခံသံဃာတပါး အိမ်တံခါးကြွလာရာ ဝိသာခါသည် “ယောက္ခမအား ကိုယ်တိုင်မပြောသင့်” ဟု ကြံပြီး မထေရ်ကို ယောက္ခမ မြင်သာအောင် မိမိက ဖယ်ရှားရပ်နေသည်။</p> <h3>အဟောင်းစားပြော၍ မိဂါရစိတ်ဆိုး</h3> <p>မိဂါရကား ပညာမဲ့သဌေးဖြစ်၍ မထေရ်ကို မြင်သော်လည်း မမြင်ယောင်ပြုကာ မျက်နှာအောက်ချ စား၍သာနေသဖြင့် ဝိသာခါသည် မထေရ်မြတ်ထံသွားပြီး “ကန်တော့ဆွမ်းပါဘုရား၊ တပည့်တော် ယောက္ခမကြီးကတော့ အဟောင်းကိုသာ စားပါသည်ဘုရား” ဟု ရှိခိုးလျှောက်ထားလိုက်ပါသည်။</p> <p>မိဂါရသဌေးသည် တက္ကတွန်းများ ပြောကြားစဉ်က သည်းခံနိုင်သော်လည်း အဟောင်းစားဟု မိမိအား ပြောလျှင်ပြောချင်း ရွှေခွက်မှ လက်ဖယ်ကာ “ဤဃနာ ဤနေရာမှယူသွားကြ၊ ဤဝိသာခါကိုလည်း ဤအိမ်မှ နှင်ထုတ်ကြ၊ မှန်၏၊ မင်္ဂလာ အိမ်မှာ ငါ့ကို ဤချွေးမသည် မစင်စားသူဖြစ်အောင် ပြုမူဘိသည်” ဟု အမိန့်ပေးလိုက် သည်။ သို့စေကာမူ ထိုအိမ်မှာရှိသမျှ ကျွန်အမှုလုပ်များသည် ဝိသာခါ၏လူများသာ ဖြစ်၍ မည်သူမျှ ဝိသာခါကို လက်ခြေမကွဲပါ၊ ဆွဲဖို့အသာထား နှုတ်ဖြင့်ပြောဝံ့ သူမျှ မရှိပေ။</p> <h3>သူကြွယ် ၈-ဦး ဖြေရှင်းချက်</h3> <p>ဝိသာခါသည် ယောက္ခမစကားကြားရလျှင် “ဤတရားမဝင်သော စကားမျှဖြင့် ကျွန်မတို့အိမ်မှ မထွက်နိုင်ကြပါ၊ ကျွန်မကား ရေဆိပ်မှခေါ်လာသော ရေခပ် ကျွန်မ မျိုးမဟုတ်ပါ၊ မိဘထင်ရှား သမီးများမည်သည် ဤမျှဖြင့် ထွက်ရိုးမရှိပါ၊ ဤ အကြောင်းကြောင့်ပင် ကျွန်မဖခင်က သာဝတ္ထိလာမည့်နေ့မှာ သူကြွယ် ၈-ဦးခေါ်ပြီး “ငါ့သမီးနှင့်စပ်၍ အပြစ်ဖြစ်လျှင် သင်တို့သုတ်သင်ကြ”ဟု မှာပြီး အပ်ထည့်လိုက်ပါ သည်၊ ထို ၈-ဦး ခေါ်ပြီး အပြစ်ရှိ မရှိ ရှင်းကြပါ”ဟု ရဲဝံ့စွာ ပြောပြသည်။</p> <p>“ဝိသာခါပြောစကား ကောင်းသည်”ဟု သဌေးကြီး ဆင်ခြင်ပြီး သူကြွယ် ၈-ဦး ခေါ်ကာ “ဤဝိသာခါသည် အိမ်ရောက်၍ ၇-ရက်မပြည့်မီပင် မင်္ဂလာအိမ်မှာနေ သော ငါ့ကို မစင်စားသူဟု ပြောသည်” တိုင်ရာ အာမခံသူကြွယ်များက “ချစ်သမီး၊ ဤအတိုင်း ပြောဆိုမိသလော”ဟု မေးလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-262 </p><hr> <h3>အဟောင်းစား ပြောရခြင်းအကြောင်း</h3> <p>ဝိသာခါက “သမီး၏ ယောက္ခမ မစင်စားလို၍ ဖြစ်ပါလိမ့်မည်၊ သမီး ဤသို့ မပြောမိပါ၊ အမှန်မှာ ဆွမ်းခံသံဃာတပါး အိမ်တံခါး ရပ်လာပါသည်၊ နို့ဃနာစား နေဆဲ ယောက္ခမကြီးသည် ဆွမ်းခံသံဃာကို စိတ်မရောက်ပါ၊ ထို့ကြောင့် မထေရ်ထံ သွားပြီး ကန်တော့ဆွမ်းပါဘုရား၊ တပည့်တော်၏ ယောက္ခမကတော့ ကုသိုလ်မပြု ကုသိုလ်ဟောင်းကိုသာ စားနေပါသည် - ဤမျှသာပြောမိပါသည်”ဟု ဖြေကြားရာ အာမခံများက “ဤကိစ္စ သမီးမှာအပြစ်မရှိ၊ အမှန်ပြောဆိုသည်ကို သဌေးမင်း အဘယ့်ကြောင့် အမျက်ထွက်သနည်း” ပြန်မေးလိုက်သည်။</p> <p>မိဂါရသဌေးကြီးက “ဤကိစ္စ အပြစ်မရှိဖြစ်လျှင် ရှိစေ၊ ဤချွေးမသည် ဤအိမ် ရောက်သောနေ့မှာပင် လင်ရှိသည်ဟု သတိမပြုဘဲ သွားချင်ရာ သွားနေသည်”ဟု တိုင် သောအခါ အာမခံများက “သမီးသွားမိသလော” ဟု မေးရာတွင် ဝိသာခါက “ထိုသို့မဟုတ်ပါ။ အာဇာနည်မြည်းမ သားဖွားနေ၍ ဂရုမစိုက်လျှင် မသင့်ဟု ကြံကာ ကျွန်မများနှင့် သွားပြုစုပါကြောင်း” စုံလင်စွာ ပြောပြလိုက်သည်။</p> <h3>ဩဝါဒ ၁၀-ချက်၏ ကွယ်ဝှက်သော အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>ထိုအခါ အာမခံများက “သဌေးမင်း၊ ကျွန်မများပင် မပြုနိုင်သည့်ကိစ္စကိုပြုသော သမီး ဝိသာခါအပေါ် ဘာအပြစ် မြင်ပါသနည်း” ဟု မေးကြရာ သဌေးကြီးက “ဤကိစ္စသည် ကျေးဇူးပင်ဖြစ်သည် ထားပါတော့၊ ချွေးမ၏ဖခင် ဓနဉ္စယ သဌေးက ဤအိမ်လာမည့်နေ့ ဩဝါဒပေးရာ -</p> <p>၁။ အိမ်တွင်းမီး အပြင်မထုတ်ရ”ဟု မှာလိုက်သည်၊ ၂-ဘက် အိမ်နီးချင်းများအား မီးမပေးဘဲ မနေနိုင်ပါ”ဟု တိုင်ပြန်ရာ အာမခံများက ဟုတ်မဟုတ်မေးရာတွင် ဝိသာခါ က အောက်ပါအတိုင်း ဖြေကြားသည်။</p> <p>ပကတိမီးကို ဖခင်က မဆိုလိုပါ၊ ယောက္ခမ စသူတို့၏ လျှို့ဝှက်အပ်သော ကိစ္စ များကို ခိုက်ရန်ငြင်းခုံမှုအေးရန် ကျွန်မိန်းမ ကျွန်ယောက်ျား စသည်တို့အား မပြော ကြားရန် မှာကြောင်း တင်ပြသဖြင့် ကျေနပ်သွားကြသည်။</p> <p>၂။ အပြင်မီး အိမ်တွင်းမသွင်းရ - ဩဝါဒကိုလည်း မိဂါရက ကိုယ့်အိမ် မီးငြိမ်း နေလျှင် အပြင်မီး ယူသင့်သည်ဟု အပြစ်ပြရာ၌ ဝိသာခါက ကျွန်အလုပ်သမားများ ပြောသောအပြစ်ကို ခိုက်ရန်ငြင်းခုံမှုမဖြစ်ရအောင် အိမ်တွင်းလူများအား မပြော ကြားရန် မှာကြောင်း တင်ပြ-ကျေနပ်ကြသည်။</p> <p>၃။ ပြန်ပေးသူများသာပေး - ဩဝါဒမှာလည်း အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းငှားသူ များတွင် ပြန်ပို့သူများကိုသာ နောက်ထပ် ငှားရမ်းရန်။</p> <p>စာမျက်နှာ-263 <hr> ၄။ ပြန်မပေးသူများ မပေးရ - ဩဝါဒမှာ ငှားပြီး ပြန်မပို့သူများ နောက်မငှားရန်။</p> <p>၅။ ပေးပေး မပေးပေး ပေးရမည်မှာ - ဆင်းရဲသော ဆွေမျိုးမိတ်ဆွေများ ရောက်၍လာလျှင် ပြန်ပေးနိုင် မပေးနိုင် ပေးရမည်။</p> <p>၆။ ချမ်းသာစွာ ထိုင်ရမည် - မှာ ယောက္ခမများမြင်လျှင် ကိုယ်ကဦးအောင်ထ၊ အရိုအသေ ပေးရမည်။</p> <p>၇။ ချမ်းသာစွာစား - မှာ ယောက္ခမများနှင့်လင်ကို စေ့စေ့ငင ကျွေးမွေးပြီးမှ မိမိစားရမည်။</p> <p>၈။ ချမ်းသာစွာ အိပ်ရမည် - မှာ ယောက္ခမများနှင့် လင်ကို အိပ်ပြီး ဝတ်ကြီး ဝတ်ငယ် ပြုစုပြီးမှ မိမိအိပ်ရမည်။</p> <p>၉။ မီးကို ရိုသေစွာ လုပ်ကျွေးရမည် - မှာ ယောက္ခမများနှင့် လင်ကို မီးမြွေလို အရိပ်အခြည်ကြည့် ဆက်ဆံရမည်ဟု မှာကြောင်းတရာ ဂုဏ်ကျေးဇူးအဖြစ် ထားရှိ ကာ မိဂါရသဌေးကြီး ကျေနပ်သည်။</p> <p>၁၀။ အိမ်တွင်းနတ်များကို ရှိခိုးရမည် - ဟူသော ဩဝါဒအဓိပ္ပာယ်ကိုကား မိဂါရ မသိသဖြင့် ဝိသာခါက မိမိအိမ်သီးခြား နေချိန်မှစ၍ အိမ်တံခါး သံဃာကြွလာလျှင် တတ်နိုင်သမျှ ခဲဖွယ် ဘောဇဉ်များလှူပြီးမှ စားရမည်ဟု ဖခင်ရည်ရွယ် မှာကြောင်း တင်ပြရာ အာမခံများက “သဌေးမင်းအဖို့ ရဟန်းတော်များကို လုံးဝမလှူချင် ထင်ပါရဲ့” ဟု ဆိုသောအခါ မျက်နှာအောက်ချ စကားမစတော့ပေ။</p> <h3>အခွင့်ထူးကို ရယူနိုင်သော ဝိသာခါ</h3> <p>ထို့နောင် အာမခံများက “တခြား ဘာအပြစ်များ သမီးမှာ ရှိသေးသနည်း” ဟု မေးရာ သဌေးကြီးက “မရှိပါ” ဟု ဖြေရာတွင် “သို့ပါလျက် ဘာကြောင့် အိမ်မှ သမီးကို နှင်ရပါသနည်း”ဟု မေးချိန်တွင် ဝိသာခါသည်ထ၍ “ယောက္ခမကြီး စကားဖြင့် သမီးမသွားသင့်ပါ၊ သမီးအပြစ်ရှိ မရှိ ဖြေရှင်းဖို့ သမီးဖခင်ကြီးက ဖခင် ၈-ဦးလက် အပ်ထည့်လိုက်ပါသည်၊ အပြစ်မရှိချိန် သမီးသွားမှ ချမ်းသာပါမည်”ဟုပြောပြီး “မိန်းမယောက်ျား ကျွန်များကို ယာဉ်စသည်တို့ကို ပြင်ဆင်ကြ”ဟု အမိန့်ပေးလိုက် တော့သည်။</p> <p>ထိုအခါ မိဂါရသည် အာမခံများကိုခေါ်ပြီး ဝိသာခါကို “သမီး၊ ဖခင်မဆင်ခြင်ဘဲ ဆိုမိသမျှ သည်းခံပါ”ဟု တောင်းပန်ရာ ဝိသာခါသည် အခွင့်ကောင်းရပြီ ဖြစ်ရကား “အပြစ်ကို အကုန်သည်းခံပါသည်၊ သည်းခံသော်လည်း ဘုရားသာသနာ၌ သဒ္ဓါခိုင်မြဲ<br> <br>စာမျက်နှာ-264 <hr> သောအမျိုး၏ သမီးဖြစ်သော သမီးတို့မှာ ရဟန်းသံဃာနှင့် မကင်းနိုင်ပါ၊ သမီး စိတ် တိုင်းကျ ပြုစုခွင့်ရမှ နေနိုင်ပါမည်”ဟု အရေးဆိုရာ “သမီးသဘောအတိုင်း ပြုစုတော့” ဟု ခွင့်ပြုလိုက်သည်။</p> <h3>နေရာအနှံ့ ကန့်လန့်ကာပိတ်သော တိတ္ထိများ</h3> <p>ဝိသာခါသည် နောက်နေ့ အိမ်အပြည့်ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများ ဆွမ်းကပ်သည်။ ဘုရားရှင် မိဂါရအိမ် ကြွကြောင်းကြား၍ တက္ကတွန်းပရိသတ်များလည်း အိမ်ကိုဝိုင်း ကာထိုင်နေကြ၏၊ ဝိသာခါက မိဂါရထံ ကိုယ်တိုင်ပြုစု လှူဒါန်းဖို့ သတင်းပို့ရာ “သမီးပဲ ပြုစုပါ”ဟု တက္ကတွန်းဆရာများ စကားအရ ပြန်ကြားသည်။</p> <p>တရားနာခေါ်ရာ၌ကား ရှေးကံတိုက်တွန်းအပ်ပြီဖြစ်၍ “မသွားလျှင် အကြောင်း ပြ အလွန်ဆိုးမည်”ဟု ကြံကာ နာလိုသောစိတ်လည်း အထူးပါ၍ သွားနာရာတွင် တက္ကတွန်းဆရာများက “ကန့်လန့်ကာ အပြင်က နာပါ”ဟု အကြံပေးသည်၊ သဌေး၏ လူများကလည်း ကန့်လန့်ကာ ကာကြသည်။</p> <h3>စကြဝဠာခြားပေစေ ဘုရားတရားကြားရသည်</h3> <p>ဘုရားရှင်က “သင်သဌေးသည် ကန့်လန့်ကာမက နံရံ၊ တောင်၊ စကြဝဠာခြား ပြီး နေချင်နေ၊ အသံကြားစေဖို့ ဘုရားစစ်ဖြစ်သောငါ စွမ်းနိုင်သည်”ဟု မိန့်တော် မူသည့်ပမာ ရွှေရောင်အဆင်း ဝင်းသောအသီးရှိ သရက်ပင်ကြီးကို ပင်စည်မှ ကိုင်လှုပ် သလို မိဂါရအား တရားဟောတော်မူရာ မိဂါရသဌေးသောတာပန်တည်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်တရားဟောလျှင် ရှေ့နောက်ဝဲယာ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှာပင် နေပေစေ၊ “ဘုရား ရှင် ငါ့ကိုကြည့် ငါ့အားသာ ဟောသည်”ဟု ပြောကြရသည်၊ ပရိသတ်ကိုကြည့်၊ ပရိ သတ်နှင့်အတူ စကားပြောသလိုသာဖြစ်သည်၊ လသည် သူ့လမ်းသူ တည်လျက်ကပင် “လစန်းသည် ငါ့အထက်ရှိသည်”ဟု လူတိုင်းထင်ရသကဲ့သို့တည်း၊ ဦးခေါင်း မျက်လုံး နှလုံးသားများကို ထုတ်လှူခြင်း၊ သားသမီးဇနီးများကို ကျွန်အဖြစ် လှူခြင်းဟူသော ဒါနပါရမီ၏ အကျိုးပင်ဖြစ်သည်။</p> <h3>ချွေးမကို မိခင်တင်သော မိဂါရ</h3> <p>သောတာပန် မိဂါရသဌေးကြီးသည် ကန့်လန့်ကာမကာ ဘုရားခြေတော်ကို ရှိခိုး လျက် ဘုရားရှေ့မှာပင် “သမီးသည် ယနေ့မှစ၍ ငါ့မိခင်ဖြစ်ပြီ”ဟု ချွေးမကို အမိ အရာထားသည်မှစ၍ ဝိသာခါသည် မိဂါရမာတာမည်လေသည်။ (မိဂါရသည် ချွေးမ ၏ သားမြတ်ကို ခံတွင်းဖြင့်ငုံ၍ “ယနေ့မှစ၍ သင် ငါ့မိခင်ပါပေ”ဟု ချွေးမကို အမိအရာ ထားသည်ဟုလည်း ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာ မိန့်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-265 <hr> သဌေးကြီးသည် ဘုရားရှင်၏ ခြေတော်တို့ကို ဆုပ်၊ ခံတွင်းဖြင့်စုပ်လျက် “တပည့် တော် မိဂါရပါ” ၃-ကြိမ်လျှောက်ထားပြီး “ရှေးက တပည့်တော် အကျိုးကြီးမည့် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကို မသိခဲ့ပါ၊ ချွေးမကြောင့် ယခုသိပါပြီ၊ အပါယ်မှ လွတ်ရပါပြီ တပည့်တော်အိမ် ချွေးမရောက်လာသည်မှာ တပည့်တော်ချမ်းသာဖို့ပါ”ဟုလျှောက်ပြီး</p> <h3>သောဟံ အဇ္ဇ ပဇာနာမိ၊ ယတ္ထ ဒိန္နံ မဟပ္ဖလံ။</h3> <p>အတ္ထာယ ဝတ မေ ဒိန္နာ၊ သုဏိသာ ဃရမာဂတာ - ဟူသောဂါထာကို ရွတ်ဆိုသည်။</p> <p>နောက်နေ့လည်း ဝိသာခါသည် ဆွမ်းကပ်ပြန်သဖြင့် ယောက္ခမမိန်းမသူကြီး သောတာပန်တည်ပြန်ရာ ထိုအခါမှစ၍ မိဂါရအိမ်သည် သာသနာတော်အတွက် တံခါးပွင့် နေတော့သည်။</p> <h3>ဝိသာခါရသော လောကီ လောကုတ္တရာဆုများ</h3> <p>မိဂါရသည် ချွေးမအား ကြည်ညိုသဖြင့် ကျေးဇူးပြုလိုရကား အမြဲမဆင်နိုင်သော မဟာလတာ တန်ဆာကြီးအစား တသိန်းတန် ဃနမဋ္ဌက - တခဲနက် ပြေပြစ်သော တန် ဆာကို ပြုလုပ်ကာ ဘုရားရှင် နှင့် သံဃာအား ဆွမ်းကပ်ပြီး ဝိသာခါကို နံ့သာရေအိုး ၁၆-လုံး ချိုးစေပြီး ဘုရားရှေ့မှာပင် ဃနမဋ္ဌက တန်ဆာဆင်၍ ဘုရားရှိခိုးစေသည်။</p> <p>စိတ်ရှိသမျှ ဒါနစသော ကောင်းမှုရှင် ဝိသာခါသည် ဘုရားရှင်ထံမှ ၁-မိုးရေခံ သင်္ကန်း၊ ၂-အာဂန္တုရဟန်း၊ ၃-ခရီးသွားရဟန်း၊ ၄-သူနာပြုရဟန်း၊ ၅-သူနာပြု ရဟန်းများအား ဆွမ်း၊ ၆-သူနာရဟန်းများအား ဆေး၊ ၇-အမြဲယာဂု၊ ၈-ဘိက္ခုနီ သံဃာအား ရေသနုက်သင်္ကန်း အသက်ထက်ဆုံး လှူဒါန်းနိုင်ခွင့်ဟူသော ဆု ၈-ပါး ဆု ကိုရ၍ လှူဒါန်းသည့်ပြင် သား ၁၀၊ သမီး ၁၀-ထွန်းကားသည်၊ သားသမီးများ မြေးများမှာလည်း အလားတူထွန်းကားရာ သားသမီး ၂၀၊ မြေး ၄၀၀၊ မြစ် ၈၀၀၀- ရှိသဖြင့် ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၌ လဝန်းပမာ ထင်ရှားလှသည်။</p> <h3>ဝိသာခါ၏ မတူထူးခြား ကျေးဇူးများ</h3> <p>“အသက် ၁၂၀-ရှည်သော်လည်း ၁၆-နှစ်အရွယ်လို နုပျိုသည်၊ ဆံပင်ဖြူမပေါက် ပါ၊ သမီးမြေးမြစ်များနှင့် ကျောင်းသွားလျှင် ဝိသာခါကို မေးယူရလေသည်၊ ဝိသာခါ သွားနေသည်ကိုမြင်လျှင် သွားနေမှုပုံစံသည် လှသည် ဖြည်းဖြည်းသွားပါစေ”ဟု မြင်သူတိုင်းကြံ ကြသည်၊ ရုပ် ထိုင် လျောင်းရာ၌လည်း နည်းတူပင် ထင်ကြသည်၊ မတင့်တယ်သော ဣရိယာပုထ်မရှိပါ။ ဆင်ပြောင် ၅-စီး အားကြီးသည်။ ကောသလမင်းကြီး ထိုသတင်း ကြား၍ ဝိသာခါကျောင်းမှအပြန် ဆင်ပြောင်ကြီးတစီးလွှတ်ရာ မိန်းမအချို့ထွက်ပြေး<br> <br>စာမျက်နှာ-266 <hr> ကြ၊ အချို့ ဝိသာခါကို ဖက်ထားကြသည်။ အားစမ်းလို၍ မင်းကြီး ဆင်လွှတ်သည်ကို သိသောဝိသာခါသည် အားရှိသမျှ ခပ်ကြမ်းကြမ်းဖမ်းလျှင် ဆင်သေမည်စိုး၍ လက် ချောင်း ၂-ချောင်းဖြင့် နှာမောင်းကို ညှပ်ကိုင်ကာ အသာလှဲလိုက်၏၊ လူများ ကောင်းချီးပေးကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါ၏သားသမီး မြေးများအားလုံး ကျန်းမာသန်စွမ်းကြ အသေအပျောက် ကင်းကြသဖြင့် လူတိုင်းက “မင်္ဂလာရှိသောသဌေးကတော်ကြီး”ဟု သိမှတ်ကြသည်၊ ပြည်သူများ၏ မင်္ဂလာပွဲ၌ ဝိသာခါကို ရှေးဦးဖိတ်ကျွေးကြသည်။ တခုသောဧည့်ခံ အပြီး ကျောင်းတော်တရားနာသွားရာ “ဘုရားရှင်ထံ ဤပုံစံဖြင့် သွားရန်မသင့်”ဟု မဟာလတာတန်ဆာကိုချွတ်၍ ကျွန်မအားအပ်ထားသည်၊ ဝိသာခါ၏ ဘုန်းကံကြောင့် ဖြစ်လာသည့်အားလျော်စွာ ဆင်ပြောင် ၅-စီး အားကြီးသောကျွန်မဖြစ်သည်။</p> <h3>ပစ္စည်းထိန်း အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>ဃနမဋ္ဌကတန်ဆာချွတ်၍ တရားနာပြီး ကျောင်းတိုက်တွင် ဝိသာခါ လှည့်လည်ရာ ကျွန်မသည် မဟာလတာ တန်ဆာကို မေ့ထားခဲ့သဖြင့် မေ့ကျန်ပစ္စည်း သိမ်းဆည်းနေကျ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်ထံ လျှောက်ကာ အိမ်အရောက်စောင်းတန်း လှေကားတဘက် ၌ ချိတ်ဆွဲသိမ်းထားသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် သုပ္ပိယာဥပါသိကာ နှင့်အတူ အာဂန္တု ခရီးသွား ဂိလာန သံဃာ စသည်များအတွက် လိုအပ်သမျှပြုစု ကျောင်းတိုက်တွင်း လှည့်လည်သည်၊ ယင်းတို့ ၂-ဦးမြင်လျှင် ထောပတ်၊ ဆီ စသည် သောရဟန်းသာမဏေငယ်များ ခွက်၊ ပန်းကန် စသည် ယူလာချဉ်းကပ်မြဲအတိုင်း ယခုလည်း ချဉ်းကပ်ကြသည်။</p> <h3>သုပ္ပိယာဒကာမ၏ ထူးလှသောသဒ္ဓါ</h3> <p>သုပ္ပိယာဥပါသိကာမကား ဗာရာဏသီ သုပ္ပိယဒကာ၏ ဇနီးဖြစ်၍ ၂ ဦးလုံး ရတနာ ၃-ပါးအား ကြည်ညိုလှူဒါန်းပြုစုကြသည်၊ သုပ္ပိယာ ဒါယိကာမသည် မိဂဒါဝုန် ဂိလာန ရဟန်းတပါးအား လိုနေသော ဓာတ်စာအတွက် ကပ္ပိယ အသားမရ၍ မိမိ ပေါင်သား လှီးပြီး အသားစွပ်ပြုတ်ရည် ပြုတ်ကပ်ခဲ့သည်၊ ဘုရားရှင်၌ ကြည်ညိုလွန်း၍ အမာရွတ်မျှ မထင် အသားပြန်ပြည့်သည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် သံဃကိစ္စများပြီး၍ ကျောင်းတိုက်မှ ထွက်ကာ ဥပစာရောက်လျှင် မဟာလတာ ဝတ်ဆင်ရန် ကျွန်မထံ တောင်းသည်၊ ကျွန်မက “မေ့ကျန်ရစ်ပါကြောင်း” တင်ပြရာ “သွားယူချေ၊ အရှင်အာနန္ဒာ သိမ်းထားလျှင်လည်း နေပေစေ၊ လှူပြီးပင်” ဟု ဝိသာခါ မှာလိုက်သည်။ (မေ့ကျန်ပစ္စည်း အရှင်အာနန္ဒာ သိမ်းဆည်းနေကျဟု ဝိသာခါ သိသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-267 <hr> ကျွန်မသည် အရှင်အာနန္ဒာထံသွား၊ အစုံမိန့်ကြား သိရှိရာ “အရှင်ဘုရားတို့ လက် ဖြင့် သုံးသပ်ပြီး ဘဏ္ဍာကို အရှင်မ ဝိသာခါက လှူပြီးသားပါဘုရား”ဟု လျှောက် ထားကာ လက်ချည်း ပြန်လာပြီး ဝိသာခါအား ပြန်ကြားသည်။ ထိုအခါ ဝိသာခါက “တန်ဆာကား လှူပြီးပင် ဖြစ်သည်၊ သို့သော် အရှင်မြတ်များ စောင့်ရှောက်ဖို့ ဝန် လေးသည်၊ ယင်းတန်ဆာ ရောင်းချပြီး ကပ္ပိယ ပစ္စည်းလှူမည်၊ အမိ သွားယူချေ”ဟု စေလွှတ်သဖြင့် ကျွန်မ သွားပြန်ယူသည်။</p> <h3>ဝယ်နိုင် ဝတ်နိုင်သူ မရှိသော တန်ဆာထူး</h3> <p>ဝိသာခါသည် ယင်းတန်ဆာကို မဝတ်တော့ဘဲ ရွှေပန်းထိမ်သည်များ ခေါ်၍ တန်ဖိုးဖြတ်ခိုင်းသည်၊ “တန်ဆာ ၉-ကုဋေ လက်ခတသိန်း”ဟု ဆိုသဖြင့် တန်ဆာကို ယာဉ်၌ တင်ရောင်းခိုင်းတော့သည်၊ ဝယ်မည့်သူ မရှိပါ၊ မဟာလတာ တန်ဆာနှင့် ထိုက်သူများမှာ ဤမြေပြင်၌ ဝိသာခါ၊ ဗန္ဓုလသေနာပတိကတော် မလ္လိကာ၊ ဗာရာ ဏသီ သဌေးသမီး၊ ဤ ၃-ဦးသာ ယင်းတန်ဆာ ရှိကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် မိမိပစ္စည်း မိမိပြန်ဝယ်ကာ ငွေ ၉-ကုဋေ တသိန်းကို လှည်းပေါ်တင် ကျောင်းတော်ယူပြီး “မြတ်စွာဘုရား၊ တပည့်တော်၏ ဤတန်ဆာကို မပျောက်အောင် အရှင်အာနန္ဒာ လက်တော်နှင့် ထိပြီးချိန်မှ စ၍ ဝတ်နိုင်စွမ်းမရှိတော့ပါ၊ သံဃာအား ကပ္ပိယပစ္စည်း လှူမည်ဟု ရောင်းစေသော်လည်း ဝယ်သူမရှိ၊ တပည့်တော်ပင် ဝယ်၍ ဝတ္ထုငွေများ ယူလာပါသည်၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး လိုရာမိန့်ကြားတော် မူပါဘုရား”ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “သာဝတ္ထိမြို့ အရှေ့တံခါးအနီး သံဃာနေဖို့ ကျောင်း ဆောက်သင့်သည်”ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် ဝမ်းသာစွာဖြင့် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းနေရာကို ၉-ကုဋေဖြင့် ဝယ်ပြီး ၉-ကုဋေတန် ကျောင်းတိုက်ကြီး စတင်ဆောက်သည်။</p> <h3>သာဝတ္ထိနေစဉ် ဘုရားရှင်၏ ထုံးတမ်း</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘဒ္ဒိယသဌေးသား၏ မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်းကို မြင်တော်မူ၍ အနာထပိဏ်အိမ် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီး သာဝတ္ထိမြောက်တံခါး ကြွတော်မူသည်၊ ဘုရားရှင် သည် ဝိသာခါအိမ် ဆွမ်းခံလျှင် တောင်တံခါးကြွ၊ ဇေတဝန်ကျောင်း သီတင်းသုံး၊ အနာထပိဏ်အိမ် ဆွမ်းခံလျှင် အရှေ့တံခါးကြွ ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း သီတင်းသုံးမြဲ ဖြစ်ရာ “မြောက်တံခါးကြွလျှင် ဘုရားရှင် ဒေသစာရီ ကြွမည်”ဟု အားလုံးသိကြသည်။</p> <p>ဝိသာခါသည် ထိုသတင်းကြား၍ ဘုရားထံတော် လျင်စွာသွားပြီး “၉-ကုဋေတန် ကျောင်းဆောက်ဆဲ ဖြစ်၍ ပြန်ကြွတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “ယခု<br> <br>စာမျက်နှာ-268 <hr> ပြန်ကြွ၍ မဖြစ်”ဟု မိန့်တော်မူရာ ဝိသာခါသည် “မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း ကောင်းမှုရှင် တဦးဦး ဘုရားရှင် မြင်တော်မူလိမ့်မည်” ဆင်ခြင်ပြီး ကျောင်းဆောက်ရာ၌ စီစဉ် ပေးမည့် ရဟန်းတပါး ထားခဲ့ဖို့ လျှောက်လိုက်တော့သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “သင်သဘောကျ ရဟန်းတပါး၏ သပိတ်ယူ”ဟု မိန့်ရာ ဝိသာခါ သည် အရှင်အာနန္ဒာကို ချစ်ခင်သဘောကျသော်လည်း “တန်ခိုးရှင်ကို မှီမှ ကျောင်း မြန်မြန်ပြီးမည်”ဟု ကြံပြီး အရှင်မောဂ္ဂလာန် သပိတ်ကို တောင်းယူသည်။ ဘုရားရှင် အမိန့်အရ သူ၏တပည့် ၅၀၀-ပါ အရှင်မောဂ္ဂလာန်နှင့် ကျန်ရစ်သည်။</p> <h3>တန်ခိုးရှင်၏ အံ့ဖွယ်မျိုးစုံလင်</h3> <p>အရှင်မြတ် တန်ခိုးကြောင့် ယူဇနာ ၅၀၊ ၆၀-သစ်ကြီး ကျောက်ကြီး ယူသွား သူများပင် နေ့ချင်းပြန်နိုင်သည်၊ သစ် ကျောက်များ လှည်းပေါ်တင်ရာ မပင်ပန်း လှည်းဝန်ရိုး မကျိုးပေ၊ မကြာမီပင် ဘုံ ၂-ဆင့်ရှိ (၂-ထပ်) ပြာသာဒ်ကျောင်းကြီး ပြီးသည်၊ အောက်ထပ် အထက်ထပ်၊ တိုက်ခန်း ၅၀၀-စီ၊ ပေါင်း ၁၀၀၀-ရှိသည်၊ ကျောင်းမြေရာ ၉-မင်းပယ် ကျယ်ဝန်း၏၊ ပြာသာဒ်တော်ကြီး ထီးထီးမဖြစ်အောင် ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်း ၅၀၀၊ ပြာသာဒ်ငယ် ၅၀၀၊ တန်ဆောင်းရှည် ၅၀၀-ကိုလည်း ခြံရံဆောက်လုပ်သည်။</p> <p>၉-လခရီး ပြီး၍ ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိ ပြန်လည်ရောက်ရှိချိန် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းကိစ္စ လည်း ၉-လဖြင့် အားလုံးပြီးစီးသည်၊ ကျောင်းအမကြီးသည် ပြာသာဒ် ထုပိကာကို ရေအိုးလုံး ၆၀- ဝင်အောင် တခဲနက် ခတ်အပ်သော ရွှေနီဖလံဖြင့် ပြုလုပ်စေပြီး ဘုရားရှင် ဇေတဝန်ကြွရောက်လာသော သတင်းကြားလျှင် သွားကြို၍ ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း တိုက် ပင့်ပြီးလျှင် “သံဃာနှင့်တကွ မိုးလေးလလုံး ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းမှာ ဘုရားရှင် သီတင်း သုံးပါ ဘုရား၊ ကျောင်းရေစက်ချပွဲလည်း ကျင်းပပါမည် ဘုရား”ဟု လျှောက်ထား၊ ဘုရားရှင်လည်း လက်ခံတော် မူသဖြင့် နေ့စဉ် ကျောင်းအမအလှူပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>တသိန်းတန် ကမ္ဗလာခင်းရန် နေရာမရှိ</h3> <p>ဝိသာခါ၏ အဖော်မတဦးသည် တသိန်းတန်အဝတ် ယူလာပြီး ကျောင်းတော် မြေအခင်း လှူလို၍ နေရာပြခိုင်းရာ ဝိသာခါက “နေရာမရှိ” ဟု အမှန်ပြောလျှင် အထင်လွဲမည်စိုး၍ “ကျောင်းခန်းတထောင် နှံ့အောင်ကြည့်၊ သင့်ရာရှာစမ်း သူငယ် ချင်း”ဟု ခွင့်ပြုလိုက်သည်၊ အဖော်မသည် နေရာရှာရာ သူမ၏အခင်းထက် တန်ဖိုးကြီး သော အခင်းများကိုချည့်တွေ့၍ “ကုသိုလ်ပြုခွင့် မရတော့” ဟု ကြံကာ ငိုကြွေး ရပ်နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-269 <hr> အကြောင်းခြင်းရာ အရှင်အာနန္ဒာမြင်သဖြင့် “စောင်းတန်းလှေကားရင်း သံဃာ တော်များ ခြေဆေးပြီး သုတ်ဖို့ခင်းပါ အကျိုးကြီးလိမ့်မည်”ဟု ဝိသာခါမေ့နေသော နေရာကို ညွှန်ပြလိုက်သည်။</p> <h3>ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းတိုက်တန်ဖိုး အဖိုးကုဋေကုဋာ</h3> <p>ကျောင်းအမကြီးသည် မိုး ၄-လပတ်လုံး ပြုစုလှူဒါန်းပြီး တန်ဆောင်မုန်းလပြည့် နေ့၌ သင်္ကန်းလျာလှူရာ အငယ်ဆုံး ရဟန်းသည်ပင် ၁၀၀၀-တန် ရသည်၊ သပိတ် ပြည့် စတုမဓူကိုလည်း သံဃာစုံလှူ၏၊ ၄-လကြာ ရေစက်ချပွဲ ၉-ကုဋေပင်ကုန်သည်၊ မြေဖိုး၊ ကျောင်းဖိုး ရေစက်ချပွဲ ကုန်ကျစရိတ်စုစုပေါင်း ၉-ကုဋေ ၃-ကြိမ် ၂၇- ကုဋေ သော ဥစ္စာများကို ဘုရားသာသနာ၌ လှူဒါန်းနိုင်သူမှာ အမျိုးသမီးများတွင် ဝိသာခါသာ ရှိလေသည်။</p> <p>ကျောင်းအမကြီးသည် ရေစက်ချပွဲပြီးသောနေ့ ညနေချမ်းတွင် သား သမီး မြေး မြစ်များခြံရံလျက် “ငါတောင့်တသမျှ အားလုံး ပြီးဆုံးပြီ”ဟု ကြံကာ ကျောင်း တော်ကြီးပတ်လျက် ၅-ဂါထာဖြင့် သာယာစွာ ကျူးရင့်သည်။</p> <h3>ဝိသာခါ၏ ဥဒါန်း ၅-ဂါထာ</h3> <p>၁။ ကမ္ဘာတသိန်း တွက်ကိန်းပြည့်လာ ပါရမီရှင် ငါသည် အင်္ဂတေလိမ်းခြယ်၊ ပျော်ဖွယ်ရာစုံ ပုဗ္ဗာရုံမှတ် ကျောင်းပြာသာဒ်ကို လှူရသောကြောင့် ကြည်ဖြူဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၂။ ကမ္ဘာတသိန်း တွက်ကိန်းပြည့်လာ ပါရမီရှင် ငါသည် ညောင်စောင်းခုတင်၊ ကြည်လင်မွေ့ရာ၊ ခေါင်းအုံးစသော သံဃာ့အသုံး ပစ္စည်းအားလုံးအလှူကို ကြည်ဖြူ ဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၃။ ငါသည် စင်ကြယ်သန့်ရှင်း သားဟင်းပြွမ်းကာ စာရေးတံစသော ဆွမ်း ဖြာဖြာကို ကြည်ဖြူဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက် ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၄။ ငါသည် ကာသိကတိုင်းဖြစ် အဝတ်မျိုးစုံ ခုံချည် ဝါချည် စသော သင်္ကန်း အစုံကို ကြည်ဖြူ ဘယ်ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက် ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>၅။ ငါသည် ထောပတ် ဆီဦး အစုစုသော ဆေးပစ္စည်းအလှူကို ကြည်ဖြူဘယ် ခါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဆန္ဒကား လှလှလုံလောက် ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီတကား။</p> <p>စာမျက်နှာ-270 <hr> ဝိသာခါအိမ်ကား နံနက်ပိုင်းတွင် သင်္ကန်းရောင်တောက်လျက် အထွက်အဝင် သံဃာများ လှုပ်ရှားသောလေနှင့် ဖန်ရည်နံ့များ သင်းပျံ့ လျက်ရှိသည်၊ အနာထပိဏ် အိမ်မှာလိုပင် ဆွမ်းမျိုးစုံ စီမံချက်ပြီးပင် ဖြစ်သည်၊ နံနက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆွမ်းကိစ္စပြီး လျှင် မွန်းလွဲသောအခါ ထောပတ်စသော ဆေးနှင့်အဖျော်မျိုးစုံယူပြီး သံဃာအား လှူဒါန်းသဖြင့် ဒါယိကာ ဧတဒဂ်ရသည်။</p> <h3>၃။ အကြားအမြင်များသူတို့တွင် ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <h3>၄။ မေတ္တာစိတ်နှင့် နေလေ့ရှိသူတို့တွင် သာမာဝတီသည် အမြတ်ဆုံး။</h3> <p>သူမ ၂-ဦးတို့ကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီမြို့သူများဖြစ်၍ အသီး သီး ဗဟုသုတဧတဒဂ်၊ မေတ္တာဝိဟာရီ ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမများကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့ကြသည်။</p> <h3>မိခင်၏မေတ္တာ ဖခင်ထက်သာ</h3> <p>ငါတို့ဘုရားမပွင့်မီ အလ္လကပ္ပတိုင်း၌ အဟိဝါတ (ယဉ်းနာ) ကပ်ရောဂါကြီးဖြစ် ရာ တအိမ်တအိမ်မှာ ပြိုင်တူ လူ ၁၀၊ ၂၀၊ ၃၀-သေကြ၊ တိုင်းတပါး ပြေးသူများမှ အသက်ရှင်ကြသည်၊ မိသားစု ၃-ဦး တိုင်းတပါးပြေးရာ လမ်းမှာ ရိက္ခာပြတ်၊ အား ကုန်ကြသည်၊ သားကို မိဘ ၂-ပါး တလဲစီချီရာ အားကုန်နေသောဖခင်သည် မိခင် မသိအောင် သားကို လမ်းချခဲ့သည်၊ မိခင်သိ၍ဆူမှ ကလေးပြန်ခေါ်ကာ မယား တောင်းပန်ပြီး ခရီးဆက်ကြ၊ နွားကျောင်းသားရွာတခု ရောက်ကြသည်။</p> <p>နို့ထမင်းချက်စားနေကြသော နွားကျောင်းသားများက ဧည့်သည်များ ဆာနေပုံ ကိုသိ၍ နို့ထမင်းကို ထောပတ်ထည့်ကျွေးကြရာ အမျိုးသမီးမှာ မျှရုံစားသော်လည်း အမျိုးသားမှာ အလွန်အကျွံစားမိသဖြင့် အစာမကျေဘဲ ညချင်းတွင်း ကွယ်လွန်ပြီး နွားကျောင်းသားအိမ် ခွေးမဝမ်းသန္ဓေယူ ဖွားမြင်သည်၊ ယင်းခွေးကို နွားကျောင်း သားခင်မင်၍ သွားဖော်လာဖက်ပြုသည်။</p> <h3>ခွေးတိရစ္ဆာန်ပင် သင်လျှင်တတ်</h3> <p>နွားကျောင်းသားသည် အိမ်ဆွမ်းခံကြွသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါးကို မလှမ်းမကမ်း တောအုပ်မှာ ပင့်ထားပြီး ခွေးနှင့်အတူ အရှင်မြတ်ထံသွားသည်။ တချိန်တွင် နွား ကျောင်းသားက “တပည့်တော်အမြဲလာမပင့်နိုင်ပါ၊ ခွေးလိမ္မာလွှတ်ပါရစေ၊ ကြွလာ ပါ”ဟု လျှောက်ထားပြီး ခွေးကိုပင် လွှတ်သည်၊ ခွေးသည် အရှင်မြတ်ခြေရင်း အိပ် လျှင်ပင်အပင့်လာမှန်းသိ၍ အရှင်မြတ်ကြွသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-271 <hr> အရှင်မြတ်သည် ခွေးကိုစမ်းလို၍ အခြားလမ်းကြွရာ ခွေးက ရှေ့မှဖြတ်ရပ်သည်၊ လမ်းမှန်သွားမှ ဖယ်ပေး၏၊ သားကောင်များပြေးဖို့ သစ်ပင် ကျောက်တုံးများကို နွားကျောင်းသား ပစ်ခတ်သောနေရာ ခွေးက ဟောင်ပေးသည်၊ ခွေးသံဖြင့် သားကောင်များပြေးကြ၏။ ဆွမ်းချိန်မှာ ထမင်းဆုပ်ကြီးတဆုပ် တဆုပ် အရှင်မြတ်ကပေးသဖြင့် အရှင်မြတ်အပေါ် ခွေးက အလွန်ခင်နေသည်။</p> <h3>ခွေးဘဝမှ ဃောသကနတ်သား</h3> <p>ဝါကျွတ်၍ တိစီဝရိတ်သင်္ကန်းလျာလှူပြီး “အရှင်ဘုရား ဆန္ဒရှိပါက ဆက်သီတင်းသုံးပါ၊ မရှိလျှင်လည်း ချမ်းသာရာကြွတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ထားရာ အရှင်မြတ်ကြွမည့်ပုံပြသဖြင့် နွားကျောင်းသား လိုက်ပို့ပြီးမှ ပြန်လာသည်။ ခွေးကား အရှင်မြတ်ကို ခင်တွယ်လှသဖြင့် နှလုံးကွဲပျက်စီးကာ တာဝတိံသာ၌ဖြစ်သည်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ဘေးရန်ကင်းအောင် ဟောင်ပေးရသဖြင့် နတ်ပြည်တခုလုံး အသံဖုံးနိုင်၍ ဃောသက အမည်ရသည်။</p> <p>ကောသမ္ဘီပြည် ဥဒေနမင်း မင်းပြုစဉ် ဃောသကနတ်သားကွယ်လွန်ပြီး ပြည့်တန်ဆာမ ဝမ်းသန္ဓေယူသည်၊ သားဖွားမြင်၍ လမ်း၌ စွန့်ထားရာ ကောသမ္ဘီသဌေး၏ အလုပ်သမားမှူး သဌေးအိမ်သွားစဉ် လမ်း၌ “ဘုန်းကံရှင်ဖြစ်မည်”ဟု ကြံကာ သူ့အိမ်ပို့ခိုင်းသည်၊ သဌေးလည်း မင်းထံအစားသွားရင်း ပုရောဟိတ်နှင့် လမ်း၌တွေ့၍ ယနေ့ နက္ခတ်မေးရာ “ယနေ့ နက္ခတ်နှင့်မွေးသောကလေး ဤမြို့၌ သဌေးရာထူးရမည်”ဟု ဟောသဖြင့် တပည့်များကို “ပုရောဟိတ်စကား အမှားမရှိ၊ ငါ့ဇနီးကိုယ်ဝန်ဖွား မဖွား သွားကြည့်ကြ”ဟု ခိုင်းလိုက်သည်၊ ဖွားကြောင်း ပြန်ပြောရာ “သို့ဖြစ်လျှင် ဤမြို့မှာ ယနေ့ဖွားသောကလေးကို ကြေးပေး၍ ရှာရာတွင် အလုပ်သမားမှူးအိမ်မှာ ကလေးရှိကြောင်း ပြန်ပြောကြသည်။</p> <h3>အမျိုးမျိုးလုပ်ကြသော်လည်း ကံရှိ၍မသေ</h3> <p>သဌေးက ကလေးကိုတောင်းရာ မပေးသဖြင့် ငွေတထောင်ပေးမှ အလုပ်သမားမှူးသည် “ဤကလေး ရှင်မည် သေမည် ပုံမသေ”ဟု ကြံကာ ၁၀၀၀ိ ယူ၍ ပေးလိုက်သည်။ သဌေးသည် “မိမိဇနီးမှ သမီးမွေးလျှင် ဤကလေးကို သားအရာပြုမည်၊ သားမွေးလျှင် သတ်ပစ်မည်”ဟုကြံ၍ မွေးထားရာ မကြာမီဇနီးမှ သားကိုပင်မွေးသည်၊ သားမွေးသဖြင့် နွားနင်းသေအောင် သဌေးသည် မွေးစားသားကို နွားခြံတံခါး ချထားရာ ရှေ့ဆောင်နွားလားသည် ရှေးဦးထွက်စဉ်မြင်၍ အခြားနွားများ မနင်းရအောင် ကလေးကို ခြေ ၄-ချောင်းအတွင်း ထားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-272 <hr> ထိုကလေးကို နွားကျောင်းသားများမြင်၍ “တိရစ္ဆာန်များသော်မှ ဂုဏ်သိကြသည်ကား ဘုန်းရှိ၍သာ၊ မွေးစားပေအံ့”ဟု မိမိအိမ်သို့ ပို့ကြသည်၊ ကလေးအလောင်းကို သဌေးရှာရာ “နွားကျောင်းသားများ ဆောင်ယူသွားသည်”ဟုကြား၍ နောက်ဒုတိယအကြိမ် ၁၀၀၀ိ ပေးယူပြီး သုသာန်ပစ်ထားစေပြန်သည်။</p> <h3>သုသာန်ပို့သော်လည်း ဆိတ်နို့သောက်ရ</h3> <p>ထိုအချိန် သဌေး၏ဆိတ်ကျောင်းသမား သုသာန်၌ဆိတ်ကျောင်းရာ ရှိရှိသမျှသော ဆိတ်မသည် ကလေးဘုန်းကံကြောင့် အသွားအပြန် ကလေးကို နို့ဝင်တိုက်သည်၊ ဆိတ်ကျောင်းသားသည် ဆိတ်မ၏အသွားအလာကို သွားကြည့်ရာ ကလေးကိုမြင်၍ “တိရစ္ဆာန်များသော်မှ ကလေးဂုဏ်သိကြသည်၊ ဘုန်းရှိပေမည်၊ မွေးစားအံ့”ဟု ကြံကာ အိမ်ယူသွားသည်၊ ကလေးမသေ၊ ဆိတ်ကျောင်းသားများ ယူသွားကြောင်း သဌေးသိ၍ နောက် တတိယအကြိမ် ၁၀၀၀ိ-ပေးယူပြီး သတင်းအရ လှည်းကုန်သည်များ လာမည့် လှည်းလမ်းကြောင်း လှည်းနင်းသေအောင် ချထားစေသည်။</p> <p>ရှေ့ဆုံးလှည်းမှနွားများသည် ကလေးကိုမြင်၍ ခြေစုံရပ်နေရာ လှည်းကုန်သည်ကြည့်လတ်သော် ကလေးကိုမြင်၍ “ဘုန်းရှိသောကလေး မွေးသင့်သည်”ဟု ကြံကာ ယူသွားသည်၊ ကလေး မသေ၊ လှည်းကုန်သည်ယူသွားကြောင်းသိ၍ သဌေးသည် နောက်စတုတ္ထ ၁၀၀၀ိ ပေးပြီး မြို့မှ မလှမ်းမကမ်းနေရာ ချောက်၌ ချစေပြန်သည်။</p> <p>ကလေးသည် ကျူထရံသည်တို့ အလုပ်ရုံတခုအပေါ် ဘုန်းကံကြောင့် လဲဝါဂွမ်းများပမာကျ၍ ကျူထရံသည်ကြီးကပင် “ဘုန်းကံရှိသောကလေး မွေးသင့်သည်”ဟု ကြံကာ အိမ်ယူသွားသည်၊ ကလေး မသေ၊ ကျူထရံသည်ကြီး ယူသွားကြောင်း သိ၍ နောက်ပဉ္စမ ၁၀၀၀ိ-ပေး၍ ယူစေပြန်ရာ သား ၂ ဦးလုံး တဖြည်းဖြည်း အရွယ်ရောက်လာကြသည်။</p> <h3>ငွေနှင့်လာဘ်ထိုးရိုးသူ မရှိ</h3> <p>မွေးစားသား ဃောသကသူငယ် (နတ်သားဘဝ နာမည်) ကို သေကြောင်းကြံလိုပြန်သော သဌေးသည် အိုးထိန်းသည်အိမ် သွားပြီး သူ့မွေးစားသားကို ဖြစ်သလို နည်းဖြင့် သတ်ဖို့ လျှို့ဝှက်တိုင်ပင်ရာ အိုးထိန်းသည်က နား ၂-ဘက်ပိတ်ပြီး “ဤမျှဝန်လေးသော စကားကို မဆိုသင့်ပါ”ဟု တားသည်၊ တံစိုးလက်ဆောင်မည်သည် အားလုံးကို ဖျက်နိုင်ရာ (ဆဋ္ဌမြောက်) ငွေ ၁၀၀၀ိ-ရမှ “အိုးဖိုကို မီးတိုက်မည့်နေ့ ထိုကလေးကိုလွှတ်လိုက်ပါ” ဟု အချိန်ပြော ဝန်ခံလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-273 <hr> သဌေးသည် ရက်တွက်၍ မှာသောနေ့ရောက်လျှင် ဃောသကကို ခေါ်ပြီး “ငါတို့အိုးများကို လိုသည်၊ အိုးထိန်းသည်အိမ်သွားပြီး ဖခင်အမှာစကား ယနေ့ ပြီးစေပါ၊ ပြောချေ” ဟု မှာလိုက်သဖြင့် ဃောသက ဦးချသွားသည်။</p> <h3>သူတပါးမကောင်းကြံ မိမိပင်ခံရ</h3> <p>လမ်း၌ ဂေါ်လီကစားရင်း ရှုံးနေသော သားရင်းသည် မွေးစားသား ဃောသကကိုမြင်၍ “အစ်ကို၊ နိုင်အောင်ကစားပေးပါ” ခိုင်းရာ ဃောသက “အရေးတကြီး ကိစ္စဖြင့် အိုးထိန်းသည်ထံ ဖခင်လွှတ်သည်။ ယခုအချိန် ကစားခွင့်မရှိ” ဟု ပြောရာတွင် သားအရင်းက “အစ်ကို့ကိစ္စ ကျွန်တော် သွားပါမည်၊ ဤသူများနှင့် ရင်းစားပြန်ရအောင် ကစားပေးပါ”ဟု အတင်းပင် ပူဆာသဖြင့် မိမိပြောရမည့်စကားသင်ကြားပေးကာ ကစားနေလိုက်သည်။</p> <p>သားရင်းသည် အိုးထိန်းသည်ထံသွား ဖခင်အမှာကို ပြောကြားရာ အိုးထိန်းသည်က “ကောင်းပြီ၊ ပြီးစေမည်”ဟု ဝန်ခံကာ သားရင်းကို အခန်းတွင်း သွင်းကာ ပဲကွပ်ဖြင့် ပိုင်းဖြတ်ပြီး အိုး၌ထည့်ကာ ပိတ်လျက် အိုးကြားထား မြေသရွတ်လိမ်းသည်၊ ဃောသကသည် များစွာနိုင်၍ ညီငယ်အလာကို မျှော်ထိုင်နေသည်၊ ကြာလှမက ကြာသော် အိုးထိန်းသည်အိမ်သွားရှာ မတွေ့မှ “အိမ်ရောက်နေပြီ”ထင်ကာ ပြန်လာခဲ့သည်။</p> <p>လာနေသည်ကို အဝေးကပင် သဌေးမြင်၍ “အကြောင်းဘယ်သို့ဖြစ်ပါလိမ့်၊ အိုးထိန်းသည်ထံ သတ်ဖို့လွှတ်သူ ယခုတဖန် အိမ်ပြန်လာပြန်သည်” ဟု ကြံကာ လာနေသော ဃောသကကို “အိုးထိန်းသည်ထံ မသွားဘူးလော”ဟုမေးရာ ဃောသကက ညီငယ်အစီအစဉ်အရ ဆောင်ရွက်ပုံ အပြည့်အစုံ ပြောပြသည်။</p> <p>ထိုစကား သဌေးကြားလျှင် မဟာပထဝီမြေ ခံရသလိုဖြစ်ပြီး “သား ဘာစကားပြောသလဲ”ဟု စိတ်လှုပ်ရှားကာ အိုးထိန်းသည်ထံ အမြန်သွားပြီး တခြားသူများရှေ့ မပြောသင့်သောစကားဖြစ်၍ “ကြည့်ပါဦးအမောင်”ဟုပြောရာ အိုးထိန်းသည်က “ဘာကြည့်စေချင်တာလဲ၊ ထိုကိစ္စပြီးသွားပြီ”ဟု ပြောလိုက်သည်၊ သဌေးကား အိမ်ပြန်သွား စိတ်ရောဂါဖြစ်ပွားတော့သည်၊ သားနှင့်လည်း အတူမစားသောက်တော့ပေ။</p> <h3>စာမတတ်လျှင် ကိုယ့်သေတွင်း ကိုယ်မပြင်</h3> <p>နည်းမျိုးစုံဖြင့် ဃောသက ပျက်စီးအောင်ကြံနေသော သဌေးသည် စာတစောင်ရေးကာ ဃောသကခေါ်ပြီး “စာကိုယူ၊ ရွာငယ်က ငါတို့အလုပ်သမားမှူးထံ သွားပေးချေ၊ ဤစာပါအတိုင်း မြန်မြန်လုပ်ပါဟုလည်းပြော၊ လမ်းမှာ ငါတို့သူငယ်ချင်း ရွာငယ်သဌေးအိမ်ဝင် ထမင်းစားသွား”ဟု နှုတ်ဖြင့်လည်း မှာလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-274 <hr> ဃောသကလုလင်သည် ဖခင်ရှိခိုးပြီး စာယူထွက်သည်၊ လမ်းခရီး၌ ရွာငယ်သဌေးနေရာမေးမြန်းပြီးသွားရာ အိမ်ရောက်လျှင် “သူငယ်ချင်းသဌေးသား”ဟု သိကာ ရွာငယ်သဌေးသည် ဝမ်းသာစွာဖြင့် (သမီးဖို့ပန်းယူသွားသော) ကျွန်မကို ဃောသကအတွက် ဧည့်ဝတ်အားလုံးပြုခိုင်းသည်၊ ကျွန်မသည် ဝတ်ပြုပြီးမှ ဈေးသွား ပန်းဝယ် ပြန်လာရာ သဌေးသမီးက “အပြင်မှာကြာသည်” ဟု စိတ်ဆိုးကာ “ဤအချိန်အထိ သင်ဘာလုပ်နေသနည်း”ဟု ကြိမ်းမောင်းသည်။</p> <h3>မိန်းမကြိုက်လျှင်လည်း စိုက်စိုက်လာ</h3> <p>“မပြောပါနဲ့မမ၊ ဤလိုလူ ကျွန်မ မမြင်ဖူးပါ၊ မမဖခင်သူငယ်ချင်း သဌေးသားတဲ့၊ သူလှလိုက်ပုံ ပြောမကုန်နိုင်ပါ၊ ပန်းယူသွားတဲ့ ကျွန်မကို သဌေးကြီးက ‘ဒီသူငယ် ခြေဆေး အိပ်ရာခင်းပေး’ ဆို၍ ကျွန်မ ကြာနေပါသည်”ဟု တင်ပြရာ ရွာငယ်သဌေးသမီးသည် စတုတ္ထဘဝက ထိုဃောသက၏ဇနီး ဖြစ်ခဲ့ဖူးရကား ထိုစကားကြားချိန်မှစ၍ ထိုင်မရ လုပ်မရတော့ပေ။</p> <p>သဌေးသမီးသည် ကျွန်မခေါ်ပြီး ဃောသက အိပ်ရာချောင်းရာ အိပ်နေသည်ကို မြင် ပုဆိုးစွန်း၌ စာရွက်ကိုလည်းမြင်၍ မနိုးအောင် စာခိုးဖတ်သည်။ “သူ့သေမိန့်စာ သူကိုယ်တိုင်ယူလာသည်”ဟု အမှန်သိသဖြင့် မူလစာ ဆုတ်ဖြဲ၍ မနိုးခင်ပင် “သင့်ထံ ငါ့သားလွှတ်လိုက်သည်၊ ငါ့သူငယ်ချင်း ရွာငယ်သဌေးမှာ အရွယ်ရောက်သော သမီးရှိသည်၊ ငါတို့သက်ဆိုင်ရာမှာ ရှိရှိသောဥစ္စာကိုယူပြီး ပစ္စည်းတိုင်း တရာစီဖြင့် ငါ့သားအတွက် ရွာငယ်သဌေးသမီးတောင်းကာ မြန်မြန်မင်္ဂလာပွဲ ကျင်းပပါ၊ ပြီးလျှင် ပြုပြီးသမျှ အစီအစဉ်အားလုံး ငါ့ထံသတင်းပို့၊ ဤကိစ္စ၌ သင့်အတွက် ဆောင်ရွက်ဖွယ် ကျေးဇူး ငါသိပါမည်”ဟု စာပြင်ရေးကာ ထိုတံဆိပ်နှိပ် ရှေးချည်မြဲအတိုင်း ပုဆိုးစွန်း ချည်ထားလိုက်သည်။</p> <h3>ကံတက်လျှင် မည်သူဖျက်ဖျက် မပျက်ပါ</h3> <p>ဃောသကသည် နောက်တနေ့ ရွာငယ်အလုပ်သမားမှူးထံ သွားစာပေးရာ အလုပ်သမားမှူးသည် စာဖတ်ပြီး ရွာသားများစုကာ ဥစ္စာစုဆောင်း သတို့သမီး တောင်းပေးပြီးမှ ကောသမ္ဘီသဌေးထံ အစီရင်ခံသည်၊ ထိုသတင်းကြားသော ကောသမ္ဘီသဌေးသည် မီးတိုက်ခံရသလို “ယခုအခါ ငါပျက်ပြီ” ကြံကာ သွေးဝမ်းသွန်ရောဂါရတော့သည်။</p> <p>“ဖြစ်နိုင်သလို ဃောသကခေါ်ကာ ငါ့ဥစ္စာ သူမပိုင်အောင်ပြုမည်” ကြံပြီး “မင်္ဂလာပြီးမှပဲ မြန်မြန်ပြန်လာ”ဟု သတင်းပို့သဖြင့် ဃောသက သွားမည်ပြင်ရာ သဌေးသမီးက “ငါ့မှီ ဤစည်းစိမ်ရသည်ဟု လူမိုက် မသိ၊ သူမသွားဖြစ်အောင် တခုခု ပြုသင့်သည်”<br> <br>စာမျက်နှာ-275 <hr> ကြံပြီး “အရေးတကြီး မသွားသင့်ပါ၊ မိဘအိမ်သွားလျှင် စီမံစရာ စီမံပြီးမှ သွားသင့်ပါသည်”ဟု ပြောကြားအချိန်ဆွဲထားသည်။</p> <h3>မိန်းမကျေးဇူးလည်း ကြီးသည်ဟု ဆိုသူမည်</h3> <p>“ရောဂါသည် ဖခင်ကို အသက်ရှင်စဉ် လာကြည့်သင့်သည်”ဟု ကြာနေ၍ သတင်းပို့ရာ၌မူ သဌေးသမီးက ဃောသကအား “ကောသမ္ဘီသဌေးသည် မောင်ထင်သလို ဖခင်မဟုတ်၊ မောင့်ကိုသတ်ဖို့ အလုပ်သမားမှူးထံ စာပို့ရာ ထိုစာဖယ် တခြားစာကယ်၍ မောင့်စည်းစိမ်ရသည်၊ ကောသမ္ဘီသဌေးသည် မောင့်ကို သားမဟုတ်အောင် ပြုလို၍ ခေါ်သည်၊ သူသေအောင် ဆိုင်းပါ”ဟု အကြောင်းစုံ တင်ပြသည်။</p> <p>မသေသေးသော်လည်း သေပြီကြား၍ သွားကြရာ သဌေးသမီးသည် ဃောသကအား “တအိမ်လုံး အစောင့်ထားပြီးမှ ဝင်ပါ”ဟု အပြင်ကပင် ကြိုတင်သတိပေးပြီး မိမိကမူ ဃောသကနှင့်အတူဝင်ပြီး လက်မြှောက်ငိုသလို အမှောင်၌အိပ်နေသော သဌေးထံသွား ဦးခေါင်းဖြင့် ရင်ဘတ် ဆောင့်တော့သည်။ အားနည်းနေသဖြင့် ထိုဒဏ်ဖြင့်ပင် ကောသမ္ဘီသဌေး ကွယ်လွန်ရှာသည်။</p> <h3>ဘဝကိုပြင်မှ သံဝေဂထင်သည်</h3> <p>ဃောသကသည် ဖခင်သင်္ဂြိုဟ်ပြီး “သူ့ကို သားအဖြစ် ထွက်ဆိုကြဖို့ အိမ်ဖော်များအား သင်ကြားလက်ဆောင် ပေးထားသည်။ ၇-ရက်မြောက်သော် သဌေးရာထူးထားလို၍ သားရှိ-မရှိ မင်းက စုံစမ်းရာ အိမ်ဖော်အားလုံးက ဃောသကကို သားဟု ထွက်ဆိုကြသဖြင့် ဃောသက သဌေးရာထူးရတော့သည်။</p> <p>ဇနီးဖြစ်သူက ဃောသကအား “အရှင့်သားလည်း အဆင့်နိမ့်သူ၊ ကျွန်မလည်း ဆင်းရဲသူဖြစ်ရာမှ ရှေးကံကောင်း၍ ဤစည်းစိမ်ရကြပြီး ယခုလည်း ကုသိုလ်ပြုကြစို့”ဟု တိုင်ပင်ဝန်ခံကြပြီး တနေ့တထောင် စွန့်လှူကြသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ခုဇ္ဇုတ္တရာအလောင်းကား နတ်ပြည်မှ စုတေပြီး ဃောသက သဌေးအိမ် အထိန်းတော်သမီးဖြစ်လာသည်၊ မွေးစကပင် ခါးကုန်း၍ ခုဇ္ဇုတ္တရာတွင်သည်။</p> <h3>ဘုန်းရှိသူမှာ မူရာတင့်တယ်</h3> <p>သာမာဝတီအလောင်း နတ်ပြည်မှ စုတေပြီး ဘဒ္ဒဝတိယတိုင်း ဘဒ္ဒိယမြို့ ဘဒ္ဒဝတိယသဌေးသမီး သာမာလာဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်း ယင်းမြို့ အငတ်ဘေးဆိုက်၍ အခြားမြို့များ ပြေးကြရာ သာမာတို့မိသားစု ၃-ဦးလည်း သူငယ်ချင်း ဃောသကသဌေးရှိရာ ကောသမ္ဘီပြေးကြသည်၊ ထိုအချိန် ဃောသကသဌေး အလှူပေးနေပြီ။<br> <br>စာမျက်နှာ-276 <hr> ဒုက္ခကြီးစွာ လာခဲ့ရသော ဘဒ္ဒဝတိယသဌေးသည် “သူဆင်းရဲအသွင်ဖြင့် မမြင်ဖူးသေးသော သူငယ်ချင်းသဌေးကို မျက်နှာပြဖို့ မသင့်”ဟု ကြံကာ သမီးကိုသာ အလှူမဏ္ဍပ်လွှတ်သည်။</p> <p>ခွက်ကိုင်ရပ်နေသော သာမာကို အလှူဦးစီးမှူးမြင်၍ “တံငါသည်များ ငါးလုသလို အခြားအလှူခံများ အော်ကျယ် ဟစ်ကျယ် ယူသွားကြသော်လည်း ဤကလေးမကား ထိုသူများလိုမဟုတ်၊ အမျိုးကောင်းသမီးဖြစ်မည်၊ ရုပ်အဆင်းလည်း ပြည့်စုံသည်” ကြံကာ “သမီးကား သူများလို ဘာ့ကြောင့်ဝင်မယူသလဲ”ဟု မေးလေလျှင် “ဖခင်၊ ဤမျှကျဉ်းကျပ်တော့ ဝင်မရပါ”ဟု ပြန်ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>မိဘမဲ့ ဖြစ်သွားသော သာမာဝတီ</h3> <p>သာမာသည် မိမိအဖြေအရ အလှူဦးစီးမှူးပေးသော ထမင်း ၃-ထုပ်ယူ မိဘများထံပေးရာ ဆာနေသောဖခင်သည် အလွန်စားမိသဖြင့် ကွယ်လွန်သည်၊ နောက်နေ့ ထမင်း ၂-ထုပ်သာယူရသည်၊ ထိုနေ့ပင် မိခင်သည်လည်း အစားမမှန် လင့်သောကလည်း ဖိပြန်၍ သေပြန်သည်။</p> <p>သာမာသည် နောက်နေ့ ထမင်းတထုပ်သာယူရာ အလှူဦးစီးမှူးက ကလေးမ၏ အမူအရာ အကဲခတ်ပြီး ထမင်း ၃-ထုပ်မှ ၂-ထုပ်၊ ၂-ထုပ်မှ တထုပ်ယူပုံ အကြောင်းမေးသည်၊ ဖြစ်ကြောင်းကုန်စင် သာမာကပြောပြရာ သမီးမရှိသော အလှူဦးစီးမှူးက သမီးအဖြစ် မွေးစားလိုက်သည်၊ သာမာသည် အလှူမဏ္ဍပ်၌ အသံဆူပုံကို ဖခင်အား မေးရာ “လူများလှ၍ အသံတိတ်အောင် မလွယ်”ဟု ဖခင်ကဖြေရာတွင် သာမာက “ရာဇမတ်ပတ်လည်ကာ၍ တံခါး ၂-ပေါက်တပ်ကာ အတွင်း၌ အိုးခွက်များ ထားပြီး တပေါက်ကဝင် ထမင်းယူပြီး ထွက်ပေါက်ကထွက်ပါစေ”ဟု အကြံပေးရာ ထိုအတိုင်း ဆောင်ရွက်သဖြင့် အလှူမဏ္ဍပ်သည် ပဒုမ္မာကြာအိုင်လို အသံငြိမ်တော့သည်။</p> <h3>အလုပ်သမားသမီးမှ သဌေးသမီးဖြစ်</h3> <p>ဃောသကသဌေးသည် အလှူမဏ္ဍပ်မှာ ရှေးကဆူညံပါလျက် ယခု တိတ်ဆိတ်ပုံကို အလှူဦးစီးမှူး တင်ပြချက်အရ သမီးအစီအစဉ်ဟု သိရာ ယခင်က သမီးမရှိ၊ ယခုဘယ်က ရသနည်း စိစစ်တော့သည်၊ အလှူဦးစီးမှူးသည် မကွယ်ဝှက်နိုင်တော့ဘဲ သမီးရပုံ ပြောပြရာ “ယခုတိုင် ငါ့သမီး သင်ထံရှိနေမှုကို သင်မပြောကြား၊ ဘာ့ကြောင့် ဤမျှဝန်လေးသော အမှုပြုရသလဲ၊ ထိုသမီးငါတို့အိမ်အမြန်လွှတ်”ဟု ခိုင်းလျှင်ပင် အလိုမတူသော်လည်း ပို့လိုက်ရတော့သည်၊ ထိုအခါမှစ၍ ဃောသကသည် သာမာကို သမီးအရာထား အမျိုးဇာတ်နှင့်အရွယ်ပါတူသော အမျိုးသမီး ၅၀၀-ကိုပါ ခြံရံစေပြီး ချီးမြှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-277 <hr> အမျိုးသမီး ၅၀၀-ခြံရံကစားနေသည့် သာမာဝတီကို ဥဒေနမင်း မြို့လှည့်စဉ် မြင်၍ မေးရာ “ဃောသကသဌေးသမီး လင်မရှိသေးပါ”ဟု သိသဖြင့် သဌေးထံ တောင်းတော့သည်။ “တဦးတည်းသမီးကို ရန်သူမိန်းမများသော နေရာ မထားနိုင်ပါ”ဟု ဃောသကက လျှောက်ရာ မင်းသည် ဃောသကဇနီးမောင်နှံ အိမ်ပြင်ထုတ် တအိမ်လုံး ချိပ်ပိတ်စေသည်။</p> <h3>သဌေးသမီးမှ မိဖုရားဖြစ်သော သာမာဝတီ</h3> <p>အပြင်ကပြန်လာသော သာမာဝတီသည် အိမ်ပြင်ထိုင်နေသော မိဘများကို မင်းပြစ်မင်းဒဏ်ဟု သိပြီး “ငါ့သမီးသည် ရန်သူမများဝိုင်းသော ရွှေနန်း၌ တယောက်တည်း မနေနိုင်ပါ၊ အဖော် ၅၀၀-ပါလျှင် နေနိုင်ပါလိမ့်မည်။ ဤစကားမျိုး ဖခင်တို့ ဘာ့ကြောင့် မလျှောက်တင်ကြပါသနည်း၊ ယခုလျှောက်တင်ကြပါ”ဟု သင်ပေးရာ မိဘများက “သမီးစိတ်မသိ၍ပါ”ဟု ပြောပြီး သမီးစကားအတိုင်း လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <p>ဥဒေနမင်းသည် အထူးကျေနပ်ပြီး “တထောင်ဖြစ်စေ အားလုံးခေါ်ခဲ့ကြ”ဟု မိန့်ကာ နက္ခတ် အခါကောင်းရွေးပြီး သတို့သမီး ၅၀၀-ခြံရံစေလျက် သာမာဝတီကို မိဖုရားအဘိသိက်ဖျန်း၊ သီးခြားပြာသာဒ်၌လည်း စံမြန်းစေသည်။</p> <p>ထိုအချိန် ကောသမ္ဘီပြည်၌ ဃောသက၊ ကုက္ကုဋ၊ ပါဝါရိကဟု သူငယ်ချင်းသဌေး ၃-ဦးရှိရာ ၃-ဦးလုံး ရသေ့ ၅၀၀-ကို ပြုစုကြသည်၊ ၄-လ သဌေးများထံ ရသေ့များနေ၍ ၈-လ ဟိမဝန္တာမှာနေကြသည်၊ ဟိမဝန္တာမှရသေ့များလာကြစဉ် ခရီးခဲ၌ ရေငတ်ကြ၍ ညောင်ပင်ကြီးအောက် ရောက်လျှင် ညောင်စောင့်နတ်မင်းထံ အချီးအမြှောက် တောင့်တကြသည်။</p> <h3>နေ့ဝက်ဥပုသ်အကျိုး တန်ခိုးများစွာ</h3> <p>ညောင်စောင့်နတ်သည် တန်ဆာဆင်ထားသော လက်ကိုဆန့်၍ သောက်ရေအဖျော် စသည်များကပ်ရာ ရသေ့များ အံ့ဩကြပြီး ရှေးကုသိုလ်ပြုပုံ မေးကြသည်၊ ညောင်စောင့်နတ်က “လောကမှာ ဘုရားပွင့်၍ သာဝတ္ထိမှာ သီတင်းသုံးနေသည်၊ ဘုရားရှင်အား ပြုစုသော အနာထပိဏ်သဌေးကြီးသည် ဥပုသ်နေ့များမှာ သူ့အလုပ်သမားများအား လုပ်ခအပြည့်ပေးပြီး ဥပုသ်စောင့်စေပါသည်၊ ကျွန်ုပ်ကတော့ နံနက်ပိုင်း မသိ၊ နေ့ခင်း ထမင်းစားပြန်မှ အလုပ်သမားများ မမြင်၍မေးရာ ဥပုသ်စောင့်ကြရကြောင်း သိရ၊ နေ့ဝက်လည်း ဥပုသ်စောင့်နိုင်ကြောင်း သိရ၍ နေ့ဝက်ဥပုသ်စောင့်ခဲ့ရသည်၊ ထိုနေ့ပင် ကွယ်လွန်၍ ဤစည်းစိမ်ရပါသည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-278 <hr> ရသေ့များသည် “ဘုရားပွင့်ပြီတဲ့”ဟု ကြားကာ ဝမ်းသာလှပြီး သာဝတ္ထိသို့ သွားလိုလှသော်လည်း “ကျေးဇူးများသော သဌေးများကို ဤအကြောင်း ပြောကြမည်” ကြံပြီး ကောသမ္ဘီသွား ထိုအကြောင်း မိန့်ကြသည်။ သဌေးများက အတူ လိုက်ရန် လျှောက်ရာ “ငါတို့သွားနှင့်မည်၊ သင်တို့ ဖြည်းဖြည်းလာကြ”ဟု ထားခဲ့ပြီး သာဝတ္ထိသွား၊ ဘုရားထံတော်ရဟန်းပြု၊ ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>လှည်းဝိုင်းဆွမ်းကပ်ရက် လဝက်တိုင်တိုင်</h3> <p>သဌေး ၃-ဦးတို့လည်း လှည်း ၅၀၀-စီ ခြံရံကာ သာဝတ္ထိသွား ဇေတဝန်ကျောင်းအနီး လှည်းဝိုင်းချကာ ဘုရားထံသွား တရားနာကြ၊ ၃-ဦးစလုံး သောတာပန် ဖြစ်ကြသည်၊ နောက်နေ့မှစ၍ ၁၅-ရက်တိုင်တိုင် လှည်းဝိုင်းယာယီမဏ္ဍပ်မှာ ဆွမ်းကပ်ကြပြီး ကောသမ္ဘီကြွဖို့ ဘုရားပင့်ရာ “ဆိတ်ငြိမ်ရာမှာ ဘုရားရှင်များ မွေ့လျော်ကြသည်”ဟု ဘုရားရှင် မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>သဌေးများက “သိပါပြီဘုရား၊ တပည့်တော်များ သတင်းလျှောက်ထားလျှင် ကြွရောက်တော်မူကြပါ”ဟု လျှောက်ထားကာ မြို့ပြန်၊ ဆိုင်ရာ ဥယျာဉ်မှာ ဃောသိတာရုံ၊ ကုက္ကုဋာရုံ၊ ပါဝါရိကာရုံဟု ကျောင်းတိုက် ၃-တိုက်ဆောက်ကြသည်။</p> <p>သံဃာများစွာခြံရံလျက် ကောသမ္ဘီသို့ ဘုရားရှင် ချီတော်မူသည်။ လမ်းခရီးအတွင်း မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏား၏ အရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်းကို မြင်တော်မူ၍ ခရီးစဉ်ဖြတ်ကာ ကုရုတိုင်း ကမ္မာသဒမ္မနိဂုံးရွာကြွသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ကို သမက်တော်လိုသော မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားကြီးသည် တညလုံးရွာပြင်မှာ မီးပူဇော်ပြီး စောစော ရွာတွင်းဝင်သည်၊ ဘုရားရှင်လည်း နောက်နေ့ ရွာတွင်းဆွမ်းခံဝင်သော် မျက်နှာချင်းဆိုင်ခရီး၌ မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားအား မိမိကိုယ်ကို ပြတော်မူသည်၊ ပုဏ္ဏားကြီး ဘုရားမြင်၍ “ဤအချိန်အထိ ငါ့သမီး အဆင်းနှင့်တူသော သူငယ်ကို ရှာနေခဲ့သည်၊ အဆင်းပြည့်စုံသော်လည်း ဤပုံရဟန်း အသွင်ကိုသာ လိုလားခဲ့သည်၊ ဤရဟန်းကား တင့်တယ်လှပ ငါ့သမီးအတွက် အလျော်ပင် ကျသည်”ဟု ကြံကာ အိမ်အမြန် ပြန်သွားသည်။</p> <p>ပုဏ္ဏားကြီး၏ ရှေးအဆက်အနွယ်ကား ရဟန်းဖြစ်၍ ရဟန်းကိုသာ စိတ်ညွှတ်သည်၊ ပုဏ္ဏားကြီးသည် သမီးနှင့်လျော်သော သမက်လောင်းတွေ့ခဲ့၍ “သမီးကို မြန်မြန်တန်ဆာဆင်ပါ”ဟု ပုဏ္ဏေးမကို အမိန့်ပေးလိုက်သည်၊ သမီးတန်ဆာဆင်နေစဉ် ဘုရားရှင်သည် တည်နေရာ၌ ခြေရာတော်စေတီတို့ကိုပြ (ခြေတော်ရာချ) မြို့တွင်းဝင်သည်၊ ဘုရားရှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-279 <hr> ခြေတော်ရာကား မိဋ္ဌာန်နင်းမှ ထင်သည်၊ ရည်ရွယ်အပ်သူများသာ မြင်ရသည်၊ ထားလိုသော ခြေတော်ရာကို ဆင်နင်း၊ မိုးဖျက်၊ လေတိုက်သော်လည်း မပျောက်ပျက်နိုင်။</p> <h3>ခြေရာကိုကြည့်၍ ဘုရားရှင်ဟု ပုဏ္ဏေးမ သိ</h3> <p>ပုဏ္ဏားကြီးသည် ဇနီးနှင့်သမီးခေါ်ပြီး ထိုနေရာလာလတ်သော် ဘုရားရှင်ကို မမြင်၍ “ရှင်မ ပြုသမျှ ဘာမျှမကောင်း၊ သင်အကျယ်ချဲ့လုပ်နေစဉ် ရဟန်းထွက်သွားသည်”ဟု ပုဏ္ဏေးမကို ပြောကာ ဘုရားကြွရာကိုကြည့်လတ်သော် ခြေရာတော်ကိုမြင်၍ “ဤအရပ်ကြွပေမည်” ဟု ပြောလိုက်သည်၊ ပုဏ္ဏေးမသည် ဘုရားခြေတော်ရာ မြင်၍ “ဤပုဏ္ဏားကြီး မိုက်လေစွ၊ ကိုယ့်ကျမ်းဂန်၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကိုမျှမသိ” ဟု ကြံကာ ပုဏ္ဏားကြီးနှင့် ပြက်ရယ်ပြုလိုသည်ဖြစ်၍ “သင်ကား မိုက်ပါပေစွ၊ ဤသို့သော ယောက်ျားမြတ်အား သမီးပေးမည်ဟု ဆိုဘိ၏၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟမကင်းသူ၏ခြေရာ ဤသို့မဟုတ်၊ လောက၌ ကိလေသာအမိုးကို စင်စစ်ရိုက်ချိုးပြီးသော ဘုရားရှင်၏ခြေရာကို သေချာအောင် ကြည့်စမ်းပါ၊ ရာဂများသူ၏ ခြေရာအလယ်ကံမထိဘဲ ခွင်သည်၊ ဒေါသများသူ၏ ခြေရာကား နောက်သို့ငင်သလိုဖြစ်၏။ မောဟများသူကား ခြေဖျား ဖနောင့်တို့ဖြင့် ဖိနင်းသလိုသာတည်း၊ ယခု မျက်မြင်ခြေရာကား ကိလေသာအမိုး ရိုက်ချိုးပြီးသော မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ခြေတော်တည်း”ဟု ပြောပါသော်လည်း နားမဝင်ဘဲ ပုဏ္ဏားကြီးပြန်အော်သည်။</p> <h3>ဤဇမ္ဗူမှာ သမီးနှင့် တူသူမရှိ</h3> <p>ဇနီးမောင်နှံငြင်းခုံနေစဉ် ဆွမ်းကိစ္စပြီး၍ သံဃာနှင့်တကွ ဘုရားရှင်သည် မာဂဏ္ဍီတို့ မြင်လောက်ရာဖြင့် ထွက်လာတော်မူရာ အဝေးကပင် ပုဏ္ဏားကြီးမြင်သဖြင့် ပုဏ္ဏေးမကို လက်တို့ပြီး “ငါပြောတဲ့ယောက်ျား ဤသူ”ဟု ဝမ်းသာစွာဘုရားရှေ့မှောက်ရပ်လျက် “အို ရဟန်း၊ ငါသည် သင့်ကို စောစောကပင် ရှာနေသည်၊ ဤဇမ္ဗူဒိပ်မှာ ငါ့သမီးနှင့် အလှတူ မိန်းမမရှိ၊ သင်နှင့် အလှတူသော ယောက်ျားလည်း မရှိ၊ ငါ့သမီးကို သင့်အား လုပ်ကျွေးပေးပါ၏၊ လက်ခံပါ”ဟု တိုက်ရိုက်ပင် ပြောသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားကြီးကို “ငါ့အား ဖျားယောင်းဖို့ အနီးကပ်ရပ်ကာ ချစ်စဖွယ်စုံ အဆင်းလှသူ မာရ်နတ်သမီး ၃-ဦးသော်မျှ ငါမလိုလား၊ သမီး ဤမာဂဏ္ဍီကို ဘယ်မှာယူလိုပါအံ့နည်း”ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်ကို ရန်ဖွဲ့သော မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>“တဏှာ၊ အရတီ၊ ရာဂါ၊ မာရ်နတ်မင်း သမီး ၃-ဦးကို မြင်ပါလျက် မေထုန်မှု၌ အာသာမဖြစ်၊ ကျင်ငယ်၊ ကျင်ကြီးပြည့်နေသော သာဂဏ္ဍီကို ခြေဖြင့်သော်မှ<br> <br>စာမျက်နှာ-280 <hr> မထိချင်ပါ”ဟူသော ဂါထာကိုပါ ဟောကြားပြန်ရာ သမီး မာဂဏ္ဍီသည် “ငါ့အလိုမရှိလျှင် ‘မလိုချင်’ ဟုသာ ဆိုသင့်သည်၊ ယခုမူ ငါ့ကိုယ်ကို ကျင်ကြီး ကျင်ငယ် ပြည့်နေသည်၊ ခြေဖြင့်သော်မျှ မထိချင်ဟု ရက်စက်စွာ ရဟန်းဂေါတမ ပြောသည်၊ ရှိစေတော့၊ ငါအခွင့်အာဏာရလာလျှင် ရဟန်းဂေါတမ သေပေါက် သေလမ်းကို ရှာကြံကြည့်ရှုမည်” ဟု အငြိုးထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သမီးမာဂဏ္ဍီရန်ငြိုးဖွဲ့မှုကို ဂရုမထားဘဲ စရိုက်နှင့်လျော်သော တရားကိုဟောရာ မာဂဏ္ဍီတို့ဇနီးမောင်နှံ အနာဂါမ်တည်ကြပြီးလျှင် “ငါတို့ဖို့ ယခုအိမ်ထောင်မလို”ဟု ကြံကာ သမီး မာဂဏ္ဍီကို ဘထွေး မာဂဏ္ဍီထံ အပ်နှံပြီး ရဟန်းပြုကြ၊ နောက် ၂-ဦးလုံး ရဟန္တာဖြစ်သွားကြသည်။</p> <p>ထို့နောင် ဘုရားရှင်သည် ခရီးစဉ်အရ ကောသမ္ဘီ ကြွတော်မူရာ သဌေး ၃-ဦး ကြိုဆိုကြပြီး ကျောင်းတိုက်ကြီး ၃-တိုက်ကို စာတုဒ္ဒိသသံဃိကလှူဒါန်းကာ နောက်နေ့ အတွက် ဆွမ်းပင့်ပြီးမှ ပြန်ကြသည်။</p> <h3>မိဖုရားဖြစ်၍ ဘုရားကို ဆဲခိုင်းသော မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>ဥဒေနမင်းသည် ဘထွေးတော်နှင့် တိုင်ပင်ပြီး သမီးမာဂဏ္ဍီကိုမိဖုရားမြှောက်၊ အခြံအရံ အမျိုးသမီး ၅၀၀-နှင့်အတူ ပြာသာဒ်သီးခြားပေးထားရာ ရာထူးအာဏာရှိလာပြီဖြစ်သော မာဂဏ္ဍီသည် ကောသမ္ဘီဘုရားရှင်ကြွလာပြီကြားလျှင်ပင် စုတ်ပြတ်ယစ်မူး သေသောက်ကြူးများ ခေါ်စေပြီး လက်ဆောင်ပေး၍ “ရဟန်းဂေါတမကို ဤနည်းဤပုံ စုံအောင် ဆဲရေးကြ” ဟု သင်လွှတ်သည်။</p> <p>သံဃာနှင့်တကွ မြို့တွင်းဘုရားရှင်ဝင်စဉ် ယင်းလူမိုက်များက ဆဲရေးကြသည်၊ အရှင်အာနန္ဒာက အဆဲခံရသောမြို့ မနေဘဲ အခြားကြွရန် လျှောက်တင်ရာ ဘုရားရှင်က “မြတ်စွာဘုရားကိုမည်သည် လောကဓံ ၈-စုံ မတုန်လှုပ်ကြ၊ ဤဆဲရေးသံ ၇-ရက်ထက်မပို၊ ဆဲသူများအပေါ် ပြန်ကျ” စသည်ဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>သဌေး ၃-ဦး ဘုရားရှင်ကို တလှည့်စီ ကြီးစွာ ပူဇော်လှူဒါန်းကြရာ တလလွန်မြောက်သော် “ဘုရားရှင်တို့မည်သည် တလောကလုံး စောင့်ရှောက်ဖို့ ပွင့်လာသည်၊ အခြားသူများအားလည်း အခွင့်အရေး ပေးကုန်အံ့”ဟု သဌေး ၃-ဦးတို့ တိုင်ပင်ကာ မြို့သူမြို့သားအား အခွင့်ပေးသဖြင့် လမ်းအလိုက်၊ အသင်းအဖွဲ့အလိုက် လှူဒါန်းကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-281 <hr> ခုဇ္ဇုတ္တရာ သောတာပန်ဖြစ်<br> သံဃာနှင့် ဘုရားရှင် ပန်းသည်ကြီးအိမ် သီတင်းသုံးချိန် သာမာဝတီ၏ အလုပ်အကျွေး ဥတ္တရာသည် ငွေ ၈-ကျပ်ယူ၍ ပန်းဝယ်ရန်လာရာ ပန်းသည်ကြီးက “ယနေ့ သင့်ကို ပန်းပေးချိန်မရ၊ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာကို ငါ ဆွမ်းကပ်နေသည်။ သင်လည်း ပြုစုကူညီပါ၊ သို့မှ သူတပါး ဝေယျာဝစ္စပြုသူဘဝမှ နောင် သင်လွတ်မည်”ဟု ပြောသည်။ ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် မိမိဆိုင်ရာ စားစရာများ စားပြီး ဘုရားရှင် ဆွမ်းစားကျောင်းမှာ ဝေယျာဝစ္စပြု၊ ဘုရားရှင်၏ တရားအားလုံးကိုလည်း သင်ယူကာ အနုမောဒနာ ကြားနာပြီး သောတာပန် တည်သည်။</p> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် တခြားနေ့များမှာ ၄-ကျပ်ဖိုးသာ ပန်းဝယ်သွားသော်လည်း အရိယာဖြစ်ပြီးသော်ကား သူတပါးပစ္စည်း စိတ်ဖြင့်သော်မျှ မပြစ်မှားတော့ဘဲ ၈-ကျပ်ဖိုးလုံးဝယ်၍ သာမာဝတီထံ သွားရာ “ယနေ့ ပန်းတွေများသည်၊ ငါ့အရှင်မင်းကြီး သွားရာယနေ့ အသံ စိတ်ကြည်နေသလော”ဟု သာမာဝတီမိဖုရားက မေးသဖြင့် မုသာဝါဒကံ လုံခြုံပြီဖြစ်သော ခုဇ္ဇုတ္တရာက မကွယ်မဝှက် အားလုံးတင်ပြသည်။ (စကားကျဉ်းရန် ဥတ္တရာ၊ သာမာဟုသာ သုံးအံ့။)</p> <h3>ခုဇ္ဇုတ္တရာကြောင့် မိန်းမ ၅၀၀-လုံး သောတာပန်</h3> <p>“အမိဥတ္တရာ ရေသောက်သလိုထူး ငါတို့အားလည်း ပေးပါ”ဟု သာမာနှင့်တကွ အားလုံးက လက်ဖြန့်တောင်းရာ “ဤလိုပေးမရ၊ ဘုရားရှင်ဟောတိုင်း အရှင်မတို့အား ကျွန်ုပ် တရားဟောပါမည်၊ ရှေးကုသိုလ်ရှိလျှင် တရားရပါလိမ့်မည်၊ ကျွန်ုပ်ကို အမြင့်မှာထား၊ အရှင်မတို့က နိမ့်ရာမှာ နေကြပါ”ဟု ပြောဆိုနေထိုင်ကြပြီး ဥတ္တရာသည် သေက္ခပဋိသမ္ဘိဒါအရာ၌ တည်ပြီး တရားဟောရာ သာမာမိဖုရားကြီးနှင့်တကွ ၅၀၀-လုံး သောတာပန် တည်ကြသည်။</p> <p>သာမာ၏ အမိန့်အရ ဥတ္တရာသည် အလုပ်မလုပ်ရတော့ဘဲ ဘုရားထံ တရားသွားနာပြီး သာမာတို့အဆင့် နာရသည်။ ဥတ္တရာသည် ကဿပဘုရားသာသနာ၌ သာမဏေတပါးအား “ကျွန်မလို ခါးကုန်းပါစေ” ဟု ပြက်ရယ်ပြုမိသဖြင့် ၅၀၀-ဘဝ ကျွန်ဖြစ်ရ၏။ ဘုရားမပွင့်မီ ဗာရာဏသီ နန်းတော်ကြွလာသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတပါး ခါးကုန်းပုံကို အလုပ်ကျွေးမိန်းမများက ပြက်ရယ်ပြုမိသဖြင့် ခါးကုန်း၍ ခုဇ္ဇာမည်သည်။</p> <p>ဗာရာဏသီ နန်းတော်၌ ရာဇဂြိုဟ်မှ သပိတ်ပြည့် နို့ထမင်းပူပူ ကိုင်ယူသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်အားမြင်၍ ရွှေလက်ကောက် ၈-ကွင်းချွတ်ကာ “ဤလက်ကောက်ခံ သပိတ်ဖြင့် ကြွတော်မူကြပါ”ဟု လှူခဲ့သဖြင့် ပညာရှင်ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-282 <hr> မိဖုရား ၅၀၀ နံရံဖောက်၍ ဘုရားဖူး<br> သာမာတို့ ၅၀၀-အဖွဲ့ကား အရိယာများ ဖြစ်ပြီးသော်လည်း သဒ္ဓါတရား မရှိသေးသော ဥဒေနမင်းကြောင့် ဘုရားဖူးသွားခွင့် အမြဲ မရကြပေ။ ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင် လမ်းမကြွတော်မူလျှင် (လေသာပြတင်းပေါက် နည်းနေ၍ မလောက်သဖြင့်) နေရာအသီးသီးမှာ အပေါက်ဖောက်၍ ကြည်ညိုကြသည်။</p> <p>သာမာဝတီ မိဖုရားတို့၏ ပြာသာဒ်ပေါက်များကို မာဂဏ္ဍီမိဖုရား မြင်၍ မေးရာ “ဘုရားအပေါ် မာဂဏ္ဍီ ရန်ငြိုးထားသည်” မသိသဖြင့် အဖြေမှန်ကို သာမာတို့က ပြောပြရာ “ရဟန်းဂေါတမနှင့် သူ့တပည့်များအပေါ် ငါ့အလုပ်သိရတော့မည်”ဟု ကြံပြီး ဥဒေနမင်းနှင့် ၂-ဦးချင်းအချိန် “မင်းကြီး၊ သာမာတို့အဖွဲ့ အပြင်တောင့်တမှု ရှိနေပါသည်။ မကြာမီ အရှင်မင်းကြီးကို လုပ်ကြံပါလိမ့်မည်၊ သူတို့က အရှင်မင်းကြီးတို့အပေါ် ချစ်ခင်မြတ်နိုးမှု မပြုပါ၊ ရဟန်းဂေါတမ လမ်းမကြွလျှင် ပြတင်းမလောက်၍ အပေါက်များဖောက်၍သော်မှ ကြည့်ကြပါသည်” ဟု ကုန်းတိုက်သည်။ ဥဒေနမင်းကြီး မယုံကြည်ပေ၊ ဒုတိယတင်၍လည်း မယုံကြည်၊ တတိယတင်၍ မယုံကြည်သောအခါ၌မူ မာဂဏ္ဍီက ဥဒေနမင်းကို နေရာသွားကြည့်စေသည်။ ဥဒေနမင်းသည် အပေါက်များကိုမြင်၍ မေးသောအခါ အမှန်ကို လျှောက်တင်ကြသော် သာမာတို့အပေါ် စိတ်မဆိုး အပြစ်မတင်ဘဲ အပေါက်များကိုသာ ပိတ်စေသည်။ မင်းကြီးသည် ထိုအချိန်မှစ၍ ပြာသာဒ်အကန့်တိုင်း သံဇကာ လေသာပြတင်းတို့ကို တပ်ပေးသည်။ (ကုန်းတိုက်ခြင်း - ၁)</p> <h3>ကုန်းစကားစုံညီ မာဂဏ္ဍီ</h3> <p>မာဂဏ္ဍီသည် ထိုမျှဖြင့် မင်းကိုစိတ်ဆိုးဖို့ မတတ်နိုင်ရကား “မင်းကြီးတို့၌ ထိုမိန်းမများ ချစ်-မချစ် သိရအောင် ကြက် ၈-ကောင်ပို့ပြီး အရှင်မင်းကြီးတို့ဖို့ ချက်စေပါ” ဟု အကြံတင်ပြရာ ထိုအစီအစဉ်အတိုင်း ကြက် ၈-ကောင်ပို့သည်။ သောတာပန်အမျိုးသမီးသည် ကြက်ရှင်များကို ဘယ်ချက်ပါမည်နည်း၊ “မသင့်ပါ”ဟုဆိုပြီး လက်ဖြင့်သော်မျှ မကိုင်လို။</p> <p>မာဂဏ္ဍီသည် “ရှိစေတော့ အရှင်မင်းကြီး၊ ထိုကြက်များကိုပင် ရဟန်းဂေါတမအတွက် ချက်ဖို့ ပို့စေပါ”ဟု တင်ပြရာ ထိုအတိုင်းပင် မင်းကြီးပြုသည်။ သို့သော် လမ်းမှာ ကြက်များကို သတ်ပြီးမှ ပို့သဖြင့် သာမာဝတီချက်ပြီး ဘုရားထံတော် ပို့လှူစေသည်။ မာဂဏ္ဍီသည် “ကြည့်ပါ၊ အရှင်မင်းကြီး”ဟု သာဓကပြသဖြင့်လည်း မင်းကြီး စိတ်ဆိုးအောင် မတတ်နိုင်။ (ကုန်းတိုက်ခြင်း-၂)<br> <br>စာမျက်နှာ-283 <hr> ဟတ္ထိကန္တစောင်းရှင် ဘုရင် ဥဒေန<br> ဥဒေနမင်းသည် သာမာဝတီ၊ ဥဇ္ဇေနီ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်းသမီး ဝါသုလဒတ္တာ၊ မာဂဏ္ဍီဟု မိဖုရား ၃-ဦးတွင် တဦးစီထံမှာ ၇-ရက်စီ စံမြန်းသည်။</p> <p>မာဂဏ္ဍီသည် မြွေဟောက်ငယ်တကောင်ကို ဝါးဆစ်၌ ထည့်သိမ်းထားသည်။ ဥဒေနမင်းကား သွားလေရာရာ ဆင်ချစ်သော ဟတ္ထိကန္တစောင်းကို ယူသွားမြဲဖြစ်ရာ မာဂဏ္ဍီသည် သူ့ထံ မင်းကြီးလာခိုက် မြွေဟောက်ကို စောင်းတွင်းထည့် အပေါက်ပိတ်ထားလိုက်သည်။ သာမာဝတီထံ သွားခါနီးဖြစ်သော မင်းကြီးကို “အရှင်မင်းကြီး၊ သာမာဝတီကား ရဟန်းဂေါတမ အသင်းသူ ဖြစ်သည်၊ အရှင်မင်းကြီးတို့ကို မျက်လောက်မျှ မရေတွက်ပါ၊ ဘာပဲလုပ်လုပ် အရှင်မင်းကြီးတို့၏ အပြစ်ကိုသာ ကြံနေပါသည်၊ သတိထားပါ”ဟု လျှောက်သည်။</p> <h3>မင်းတို့မျက်စောင်း အကြောင်းမရွေး</h3> <p>ဥဒေနမင်းသည် သာမာဝတီနှင့် ၇-ရက်နေပြီးနောက် ၇-ရက် မာဂဏ္ဍီထံအလှည့်ကျ၍သွားစဉ် မာဂဏ္ဍီက “အရှင်မင်းကြီးကို သာမာဝတီ အခွင့်အလမ်းမရှာဘဲ ရှိ၏လော”ဟု အကျိုးလိုလားဟန် ပြောကာ မင်းကြီးလက်မှ စောင်းယူလှုပ်ပြီး “ဘယ်လိုလဲ၊ စောင်းတွင်းမှာ တကောင်ကောင် လှုပ်ရှားသွားလာနေသည်” ဆိုပြီး မြွေထွက်ပေါက်ကို အဖွင့် “အမယ်လေး သေပါပြီ၊ စောင်းတွင်းမှာ မြွေကြီး” ဟု ပြောပြောဆိုဆို စောင်းပစ်ပြေးသည်။ (ကုန်းတိုက်ခြင်း-၃)</p> <p>ဥဒေနမင်းသည် မီးလောင်သော ဝါးတောအလား ဆားဖြူးသော ခုံလောက်ပမာ ဒေါသဖြင့် တဖျစ်ဖျစ်မြည်လျက် သာမာနှင့်အားလုံးကို အမြန်ခေါ်စေသည်။</p> <p>မင်းကြီး စိတ်ဆိုးကြောင်း သိသော သာမာသည် အဖော်များအား “သင်တို့ကို သတ်လို၍ မင်းကြီးခေါ်သည်၊ ယနေ့ တနေ့လုံး မင်းကြီးကို ရည်ညွှန်း၍ မေတ္တာပွားများကြ” သတိပေးထားသည်။ ဥဒေနမင်းသည် မိန်းမများကို အစဉ်လိုက်ထားပြီး လေးကြီးကိုစွဲကိုင်၍ အဆိပ်လူးမြားကပ် လေးတင်၍ ရပ်လိုက်သည်။</p> <h3>မေတ္တာကွယ်ကာ မြားမလာ</h3> <p>သာမာနှင့်တကွ ၅၀၀-လုံးတို့သည် ထိုခဏ၌ ဩဒိသ မေတ္တာဖြန့်ကြရာ မင်းကြီးသည် လေးကို မပစ်နိုင်၊ မချနိုင်ဘဲ ကိုယ်မှ ချွေးပေါက်ကြီးများ ကျကုန်သည်၊ တကိုယ်လုံးလည်း တုန်လှုပ်ကာ တံကွေးများ စီးကျသည့်အပြင် ဘာကို ကိုင်ရမည်ဟုပင် မမြင်တော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-284 <hr> ထိုအခါ မင်းကြီးကို သာမာဝတီက “မင်းကြီး၊ ပင်ပန်းနေပါသလား”မေးရာ “ပင်ပန်းလှသည်၊ ငါ၏မှီရာ သင်ပင် ဖြစ်ပါသည်”ဟု ဝန်ချလိုက်သည်၊ “ကောင်းပြီ မင်းကြီး၊ မြားကို မြေပြင်လှည့်ပါ”ဟုဆိုရာ ထိုအတိုင်း မင်းကြီးပြုသည်၊ “မင်းကြီးလက်မှ မြားလွှတ်ပါစေ”ဟု သာမာဝတီ အဓိဋ္ဌာန်သောခဏ မြားလွတ်သွားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ထိုခဏချင်း ရေ၌ငုပ်၍ ပြန်လာပြီး ဆံပင် အဝတ်စိုလျက်ပင် သာမာဝတီ၏ ခြေတို့၌ တုပ်ဝပ်ပြီး “သည်းခံပါ၊ မာဂဏ္ဍီစကားဖြင့် မဆင်မခြင်ဘဲ ဤကိစ္စ ပြုမှားမိပါသည်”ဟုတောင်းပန်သည်။ သည်းခံပါကြောင်း သာမာဝတီကပြန်ကြားလျှင် မင်းကြီးက “ယနေ့မှစ သင်တို့သဘောရှိ ဘုရားရှင်အား လှူကြ၊ ကျောင်းသွား တရားနာကြ၊ လုံခြုံမှုလည်း ငါပေးမည်”ဟု ဆုပေးသည်။</p> <h3>လှူဖွယ်လက်တဝါး အထည်ငါးရာ ကျိုးများစွာ</h3> <p>“ကျွန်တော်မတို့အား တရားသင်ပြပို့ချ ပေးမည့် ရဟန်းတပါးကို ယနေ့ စပြီး တောင်းပြီး ပင့်ပေးပါ”ဟု သာမာဝတီလျှောက်ထားသဖြင့် မင်းကြီး ဘုရားထံသွားလျှောက်ရာ အရှင်အာနန္ဒာ ရလာသည်၊ အရှင်မြတ်ထံ ငါးရာသော အမျိုးသမီးများ တရားသင်ကြားကြသည်၊ တနေ့သော အနုမောဒနာ၌ ကြည်ညိုကြ၍ အပေါ်ရုံအထည် ၅၀၀-လှူဒါန်းကြသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် ရှေးအပ်ချုပ်သမားဖြစ်စဉ် အပ်တချောင်းနှင့် လက်တဝါးစာ အဝတ်ပိုင်းကို ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတဆူအား လှူခဲ့ဖူးသည်၊ အပ်လှူ၍ ပညာကြီးကာ အဝတ်ပိုင်းလှူ၍ အဝတ် ၅၀၀-ဤနည်းဖြင့် အကြိမ် ၅၀၀-ရသည်။</p> <p>မာဂဏ္ဍီသည် တခြားပြုဖွယ်မမြင်ရကား မင်းကြီးကို ဥယျာဉ်တော်သွားဖို့ဆွဲဆောင်ကာ ဘထွေးမာဂဏ္ဍီကိုမူ “ကျွန်မတို့ ဥယျာဉ်သွားနေစဉ် သာမာ၏ နေရာကိုသွားကာ သာမာနှင့် ပရိသတ်ကို အတွင်းထား၊ မင်းမိန့်ဆိုကာ တံခါးပိတ်လျက် ကောက်ရိုးရစ်ပတ် မီးမြှိုက်ပါ”ဟု တဘက်လှည့်မှာကြားသည်။</p> <h3>ကံပြတ်လျှင် သမာပတ် မတတ်နိုင်</h3> <p>ဘထွေးလည်း မာဂဏ္ဍီမှာတိုင်း ပြုသည်၊ ထိုနေ့၌ကား သာမာတို့အားလုံး ရှေးကပြုထားသော ဥပပီဠကကံကြောင့် သမာပတ် မဝင်စားနိုင်ကြဘဲ တပြိုင်နက်ပင် ဖွဲ့ဆုပ်ပမာ မီးလောင်ကြရှာသည်။ လုံခြုံရေးများ မင်းကြီးထံ သွားအကြောင်းကြားကြရာ မာဂဏ္ဍီပြစ်မှုဟု ထောက်လှမ်းချက်အရ မင်းကြီးသိသဖြင့် မာဂဏ္ဍီကို ခေါ်ပြီး “ငါ့အလုပ် သင်လုပ်ခြင်းသည် အလုပ်ကောင်းဖြစ်သည်၊ ငါ့ကိုသတ်ဖို့ ထထကြွကြွ ဝီရိယရှိသူ သာမာကို သင်သတ်အပ်ရကား ငါကြည်ညိုသည်၊ သင့်အား စည်းစိမ်တိုးပေးမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-285 <hr> သင့်ဆွေမျိုးများကိုပါ ခေါ်”ဟု ပရိယာယ်မိန့်ကြားရာ မာဂဏ္ဍီသည် ဆွေမျိုးတော်တော် မတော်တော် အားလုံးကို ခေါ်လိုက်သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် လူစုံလတ်သော် မင်းရင်ပြင်၌ လည်မျိုပမာဏ တွင်းများဝယ် လူအားလုံးကို မြှုပ်သတ်မြေဖို့ပြီး မြေပေါ်၌ ပေါ်နေသော ဦးခေါင်းများကို ရိုက်ခွဲကာ သံထွန်သွားများဖြင့် ထွန်ယက်စေသည်။ မာဂဏ္ဍီမိဖုရားကိုလည်း ခုတ်ထစ်ပိုင်းကာ မုန့်ကြော်အိုးကင်း၌ ထည့်ကြော်စေသည်။</p> <h3>သာမာစုပေါင်း မကောင်းမှုကံ ပြန်၍ခံ</h3> <p>ဘုရားမပွင့်မီ သာမာဝတီအဖွဲ့သူ ၅၀၀-တို့သည် ရေချိုးဆိပ်၌ ရေချိုးပြီး အပြင်၌ရပ်နေကြစဉ် ချမ်းလှသဖြင့် မနီးမဝေးရှိ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၏ သစ်ရွက်တဲကျောင်းကို မြင်၍ မဆင်ခြင်ဘဲ အပြင်မှ မီးတိုက်ကာ မီးလှုံကြသည်။ ကျောင်းတွင်း၌အရှင်မြတ်က နိရောဓသမာပတ် ဝင်စားနေဆဲဖြစ်၏၊ မီးလျှံငြိမ်းမှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါကို ယင်းသူများ မြင်၍ “ငါတို့သည် ဘယ်ပုံလုပ်မလဲ (အလုပ်ဖြင့်မှားပြီ) ဤပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မှာကား တန်ခိုးကြီး ဆရာဖြစ်သည်၊ ဤအရှင်ပျံလွန်သည်ကို မင်းကြီးသိလျှင် ငါတို့ကို စိတ်ဆိုးပေမည်၊ ဤအရှင်မြတ် ပြာကျအောင် အစဖျောက်ကြစို့”ဟု တိုင်ပင်ကာ အခြားထင်းများထည့် မီးတိုက်ကြပြန်သည်။ (ဤကား စေတနာပါ၍ အပြစ်ကြီးလှ၏။)</p> <p>နောင် မီးများငြိမ်းမှ အရှင်မြတ်သည် သမာပတ်မှထကာ ယင်းသူမများ မြင်စဉ်ပင် သင်္ကန်းများခါပြီး ကောင်းကင်ပျံကြသည်။ ယင်းကံကြောင့် ငရဲကျပြီး အကြွင်းဖြင့် ဤသို့ မီးလောင်တိုက်သွင်းခံရသည်။</p> <h3>ပါဠိတော် ဣတိဝုတ်နှင့် ခုဇ္ဇုတ္တရာ</h3> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် ဗဟုသုတ ရှိလေစွ၊ မာတုဂါမ ဖြစ်လျက် မာတုဂါမ ၅၀၀-ကို သောတာပန်တည်အောင် တရားဟောနိုင်သည်၊ မိမိအားပစ်သော မင်း၏မြားကို မေတ္တာပွား၍ သာမာဝတီလည်း ဖယ်နိုင်သည်”ဟု ပရိသတ်မှာ စကားဖြစ်ကာ ဂုဏ်ထင်ရှားသဖြင့် ယင်း ဧတဒဂ် ၂-ပါး အသီးသီးရကြသည်။</p> <p>သောတာပန်ဖြစ်ပြီးသော သာမာတို့အဖွဲ့ ၅၀၀-သည် ခုဇ္ဇုတ္တရာအား ဘုရားထံသွား အမြဲတရားနာခိုင်းသည်။ ပြန်လာက အမျိုးသမီးအဖွဲ့အား ဘုရားဟောသည့်အတိုင်း မိမိနာခဲ့သောတရားများကို “ဝုတ္တံ ဟေတံ ဘဂဝတာ၊ ဝုတ္တမရဟတာတိ မေ သုတံ” - နိဒါန်းခံကာ ပြန်ဟောပြရသည်။</p> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာပြန်ဟောပြသော သုတ် ၁၁၂-သုတ်ကို ဣတိဝုတ်ပါဠိတော်အနေဖြင့် သံဂါယနာ တင်ခဲ့ကြ၏။ သို့ရကား ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် တိပိဋကဓရ အမျိုးသမီးလည်းဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-286 <hr> ၅။ ဈာန်၌မွေ့လျော်မှု ဈာယီတဒဂ်ရ (နန္ဒသတို့သား၏ မိခင်) ဥတ္တရာ။<br> ဥတ္တရာအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရား လက်ထက် ဟံသာဝတီ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဗျာဒိတ် ရခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ် (သုမနသဌေးကြီး၏ အလုပ်သမား) မောင်ပုဏ္ဏ-မယ်ဥတ္တရာ တို့၏သမီး ဥတ္တရာ ဖြစ်လာသည်။</p> <p>တခုသော နက္ခတ်ပွဲနေ့ဝယ် သဌေးကြီးက ပုဏ္ဏကိုခေါ်ပြီး “ပွဲလမ်းသဘင်နှင့် ဥပုသ် စောင့်သုံးခြင်းသည် ဆင်းရဲသူများအဖို့ အကျိုးမရှိပါ၊ သို့သော်လည်း ကြိုက်ရာပြောပါ၊ ပွဲသဘင်ရိက္ခာယူ၍ ပျော်မည်လော၊ လယ်ထွန်မည်လော” မေးရာ “အိမ်ရှင်မနှင့် တိုင်ပင်ပါရစေ” ဟု ပုဏ္ဏက ပြောပြီး ပြန်တိုင်ပင်သည်။</p> <p>“အစိုးရသောသခင်စကား ကောင်းပါသည်၊ ကိုယ့်အလုပ်ကို ကိုယ်လုပ်ပါ”ဟု ဇနီးကပြောသဖြင့် ပုဏ္ဏ လယ်သွားထွန်သည်။ အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် နိရောဓသမာပတ်မှ ထပြီး ချီးမြှောက်ရမည့်သူကို ဆင်ခြင်ရာ ပုဏ္ဏသူဆင်းရဲ၏ ရှေးကောင်းမှုကို မြင်သဖြင့် ပုဏ္ဏလယ်ထွန်ရာ ကြွလာသည်။</p> <h3>သဌေးလောင်းမောင်နှံအား အရှင်သာရိပုတ္တရာ ချီးမြှောက်ပုံ</h3> <p>အရှင်မြတ်ကိုမြင်လျှင် အလုပ်ရပ်ကာ လာသော ပုဏ္ဏအား အရှင်သာရိပုတ္တရာက ရေချမ်းသာမည့်အရပ်ကိုမေးရာ ပုဏ္ဏသည် “အရှင်မြတ် မျက်နှာသစ်လိုပေမည်”ဟု ဆင်ခြင်ပြီး တံပူဆက်ကပ် သပိတ်နှင့် ရေယူပြီး ကပ်လှူသည်၊ အလှူခံ၊ မျက်နှာသစ်ပြီး ဆွမ်းခံခရီး အရှင်မြတ်ကြွသည်၊ “မကြွစဖူးကြွသော အရှင်မြတ်ကား ငါ့ချီးမြှောက်ရန်သာ ဖြစ်မည်။ အိမ်ရှင်မ ငါ့ဖို့ယူလာသောထမင်း လှူရလျှင် ကောင်းမှာပဲ”ဟုလည်း ပုဏ္ဏ ဆင်ခြင်မိသည်။</p> <p>ဇနီး ဥတ္တရာသည် စားသောက်ဖွယ်များ စီမံချက်ပြုတ်ပြီး ခင်ပွန်းသည် လယ်ထွန်ရာ လာလတ်သော် လမ်းမှာပင် မထေရ်မြတ်ကိုမြင်၍ “အခြားနေ့မှာ တွေ့ရသော်လည်း လှူစရာမရှိ၊ လှူစရာရှိပြန်သော်လည်း အရှင်မြတ်ကို မတွေ့ရ၊ ယခုမူ ၂-မျိုးလုံး ပြည့်စုံရကား လှူလိုက်မည်၊ ခင်ပွန်းသည်အတွက် အိမ်ပြန်ချက်မည်”ဟုကြံကာ စေတနာ ၃-တန်ပြဋ္ဌာန်း လှူဒါန်းလိုက်သည်။ “ဆင်းရဲစွာ အသက်မွေးရခြင်းမှ ကင်းရပါလို၏” ဟု ဥတ္တရာက ဆုတောင်းရာ အရှင်မြတ်ကလည်း “သင်လိုရာပြည့်ပါစေ”ဟု ဆုပေးပြီး ကျောင်းပြန်ကြွသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-287 <hr> ဇနီးလိမ္မာမှ လင်ချမ်းသာ<br> ဇနီး ဥတ္တရာသည် အိမ်ပြန်ကာ စီမံချက်ပြုတ်သည်။ ပြီးလျှင် ခင်ပွန်းသည် လယ်ထွန်ရာသို့ စားသောက်ဖွယ်များယူလာကာ နေမြင့်၍ ခင်ပွန်းသည်စိတ်မဆိုးအောင် “အိုအရှင်၊ ယနေ့တရက် စိတ်ကိုထိန်းထားပါ”ဟု ကြိုတင်ပြောပြီး ယနေ့အလှူကိစ္စ စုံအောင်ပြောပြသည်။ ပုဏ္ဏကလည်း “သင့်အလှူ၊ ငါကျေနပ်သည်၊ ငါလည်း စောစောကပင် အရှင်မြတ်အား တံပူနှင့် မျက်နှာသစ်ရေကပ်ပြီးပြီ၊ မင်္ဂလာနေ့ပါရှင်မ၊ အရှင်မြတ်၏ ယနေ့သာသုံးဆောင်သမျှ ငါတို့ဥစ္စာချည်းပင်”ဟု ဝမ်းသာစွာပြောဆိုကာ ၂-ဦးလုံး ကုသိုလ်စိတ်များ ဖြစ်ပွားနေကြသည်။</p> <h3>ယခုဘဝပင် ဒါနကျိုးပေးနိုင်ပုံ ဂုဏ် ၄-ဖြာ</h3> <p>ဝတ္ထုသမ္ပဒါ = အနာဂါမ် ရဟန္တာအလှူခံဖြစ်ခြင်း၊ ပစ္စယသမ္ပဒါ = တရားသဖြင့် ရထားသောလှူဖွယ် ဖြစ်ခြင်း၊ စေတနာသမ္ပဒါ = စေတနာ ၃-တန်ပြည့်စုံခြင်း၊ ဂုဏာတိရေကသမ္ပဒါ = သမာပတ်မှ ထသစ်စ ဂုဏ်ရှိသော အလှူခံ ဖြစ်ခြင်းဟူသော အကြောင်း ၄-ပါးပြည့်စုံသော ဒါနသည် လက်ငင်းအကျိုးပေးနိုင်သည် ဖြစ်ရာ ထမင်းစားပြီး၍ ဇနီး၏ပေါင်ပေါ် ခေါင်းချအိပ်ရာမှ နိုးလာသော ပုဏ္ဏသည် ထွန်ထားသောလယ်ကွက်များကိုကြည့်ရာ သစ်ခါးပန်းပွင့်များပမာ ဝါဝင်းသောအရာများကို မြင်သဖြင့် “လယ်မြေများ ရွှေရောင်လွှမ်းနေသည်”ဟု ဇနီးသည်ကို ပြောပြသည်။</p> <p>ဇနီးသည်က “ရှင်ပင်ပန်းလို့ မျက်စိမှောက်နေပါလိမ့်မည်”ဟု ပြန်ပြောရာ “ရှင်မ မယုံလျှင် ကိုယ်တိုင်ကြည့်”ဟုဆိုသဖြင့် ကြည့်ရာတွင် “ဟုတ်ပါရဲ့၊ ရွှေတုံးတွေ ဖြစ်မှာပါ”ဟု ပြောလိုက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏကိုယ်တိုင် ထသွားကာ ထွန်ခဲတခုယူပြီး ထွန်တုံး၌ ကြည့်ရာတွင် ရွှေစိုင်ခဲကြီးဖြစ်ကာ ထွန်တုံး၌ငြိတည်သည်၊ ပုဏ္ဏသည် ဇနီးဥတ္တရာအား “သူတပါးမျိုးစေ့ ၃-၄ လကြာမှ သီးသော်လည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာလယ်မြေ၌ စိုက်ပျိုးသော ငါတို့၏ သဒ္ဓါမျိုးကား နေ့ချင်းသီးပေပြီ၊ တပယ်လောက်သောမြေအရပ်မှာ ရွှေတွေချည့်ပဲ” ဟု ပြောဆိုလိုက်သည်။</p> <h3>အာဏာရှိသော်လည်း ဘုန်းကံရှိမှ</h3> <p>“ဤမျှများလှသော ရွှေတွေကို တိတ်တိတ်ထားစား မဖြစ်နိုင်”ဟုပြောပြီး ဇနီးကို ထားခဲ့ကာ ထမင်းခွက်အပြည့် ရွှေစိုင်ခဲများထည့်ပြီး နန်းတော်သွားကာ ရွှေများဖြစ်လာပုံ တင်ပြပြီး မင်းဘဏ္ဍာအဖြစ်လည်း အပ်နှံသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-288 <hr> ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးလွှတ်သော မင်းမှုထမ်းများသည် “မင်းကြီး၏ဘုန်းကံ”ဟုဆိုကာ ရွှေခဲများကို ကောက်ယူလတ်သော် ရွှေမဟုတ်၊ ပကတိမြေစိုင်ခဲများသာ ဖြစ်နေသဖြင့် မင်းကြီးထံ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <h3>သဌေးသာမက သောတာပန်ပါဖြစ်သော ပုဏ္ဏမိသားစု</h3> <p>“မောင်ပုဏ္ဏ၏ ဘုန်းကံဟု ဆိုယူကြ”ဟု မင်းကြီးက အကြံပေးမှ ထိုအတိုင်း ယူကြရရှိကြသည်။ လှည်းပေါင်းများစွာဖြင့်တိုက်၍ နန်းရင်ပြင်၌ စုပုံထားရာ ထန်းတရပ်မျှ ရွှေပုံကြီးမြင့်သည်၊ မင်းကြီးသည် ကုန်သည်များခေါ်ပြီး ဤမျှရွှေများ ဤမြို့ မည်သူ့အိမ်မှာ ရှိသနည်းဟု မေးရာ မရှိကြောင်း၊ မောင်ပုဏ္ဏကို ဓနသေဋ္ဌိသဌေးကြီး ခန့်ထားသင့်ကြောင်း လျှောက်တင်ကြသဖြင့် ဘွဲ့တံဆိပ် အဆောင်အယောင်များဖြင့် သဌေးကြီးရာထူး ခန့်အပ်ချီးမြှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏသဌေးကြီးသည် သဌေးဘွဲ့နှင်းပွဲ ပြီးလတ်သော် ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များအား အလှူကြီးပေးလှူပြီး ၇-ရက်မြောက်ဒါန အနုမောဒနာအဆုံး၌ ဇနီး ဥတ္တရာ၊ သမီး ဥတ္တရာတို့နှင့်အတူ သောတာပန်တည်ကြသည်။</p> <h3>ဆင်းရဲသားဟု ယောက်ျားကို အထင်မသေးသင့်</h3> <p>နောက်ပိုင်းတချိန် သုမနသဌေးကြီးသည် မိမိသားကို (မိမိအိမ် အလုပ်သမားဖြစ်ခဲ့သူ) ပုဏ္ဏသဌေးကြီးသမီးနှင့် ထိမ်းမြားလို၍ စေ့စပ်ကြောင်းလမ်းရာ ပုဏ္ဏက သဘောမတူကြောင်း ပြန်ကြားသဖြင့် မခံနိုင်ဖြစ်ကာ “ငါ့အလုပ်သမားဖြစ်သော သင်က ယခုမှ ကြီးပွားလာ၍ သမီးမပေးနိုင်သလော”ဟု သတင်းပြန့်ပို့သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏကလည်း “သုမနသဌေးစကား သဘာဝကျသည်၊ ယောက်ျားမည်သည် အမြဲတမ်း သူဆင်းရဲဖြစ်နေမည် မယူဆသင့်၊ သုမနသဌေးလို သဌေးများကို ငါ့ကျွန်ပြုပြီး ယခုသိမ်းယူနိုင်သည်၊ သုမနသဌေး၏ မျိုးရိုးအနွယ်ကို မဖျက်ဆီးပါ၊ စင်စစ်သော်ကား သောတာပန်အရိယာ ငါ့သမီးသည် နေ့စဉ် ပန်းတကျပ်ဖိုး ရတနာ ၃-ပါး ပူဇော်နေသည်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအိမ် ငါ့သမီးကို ဘယ်နည်းနှင့်မျှ မပို့နိုင်” ဟု တင်းမာစွာ ပြန်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>ပြေပြစ်အောင်ပြောမှ ကျေးဇူးတရားလည်း ထင်ရှား</h3> <p>တင်းမာလာသော အခြေအနေကိုသိသော သုမနသဌေးသည် “မိတ်ဆွေဟောင်း မဖျက်ကောင်းပါ၊ နေ့စဉ် ၂-ကျပ်တန်ပန်းများ ချွေးမအတွက် ငါစီမံစေပါမည်”ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-289 <hr> သတင်းပြန်ပို့မှ ကျေးဇူးသိတတ်သူ ပုဏ္ဏသဌေးကြီးသည် ခွင့်ပြုပြီး သမီးကို ယူစေသည်။</p> <p>သမီး ဥတ္တရာသည် လင်ဖြစ်သူ သဌေးသားအား မိဘအိမ်မှာလိုပင် တလရှစ်သီတင်း ၈-ပါးသီလစောင့်ဖို့ ခွင့်တောင်းရာ အခွင့်မရပေ၊ ဝါတွင်းဥပုသ်စောင့်သုံးဖို့ နောက်တကြိမ်ခွင့်တောင်းရာ၌လည်း မရသဖြင့် သီတင်းကျွတ်ခါနီး ၁၅-ရက်အလိုတွင် “မိဘတို့က သမီးကို အိမ်ထောင်နှောင်အိမ်၌ သွင်းထားသဖြင့် ဥပုသ်တရက်မျှ သမီးမရပါ၊ သမီးအတွက် ငွေ ၁၅၀၀၀ိ ပို့လိုက်စေချင်ပါသည်”ဟု မိဘများထံ သတင်းပို့ရာ မိဘများက မစိစစ်တော့ဘဲ ငွေ ၁၅၀၀၀ိ-ပို့လိုက်ကြသည်။</p> <h3>လင့်အတွက် အပိုရှာပေးပြီး ဥပုသ်စောင့်သူ ဇနီးသည်</h3> <p>သမီးဥတ္တရာသည် ငွေများကိုယူပြီး ရာဇဂြိုဟ်ပြည့်တန်ဆာ သီရိမာ (ဆရာဇီဝက၏ နှမရင်း)ကို ခေါ်စေပြီး “သင်သည် ဤငွေ ၁၅၀၀၀ိ ကိုယူပြီး ၁၅-ရက်ပတ်လုံး ကျွန်ုပ်ခင်ပွန်းသည်ကို ပြုစုဖျော်ဖြေပါ၊ ၁၅-ရက် ဥပုသ် ငါစောင့်ပါရစေ” ပြောဆိုပြီး ခင်ပွန်းသည်ကိုလည်း ခွင့်ပန်သည်၊ “ငါ သီရိမာနှင့် ပျော်ရတော့မည်”ဟုကြံကာ သဌေးသားက ခွင့်ပြုလိုက်သည်။</p> <p>သမီးဥတ္တရာသည် နေ့စဉ်ကျွန်မများခြံရံလျက် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာများအား ဆွမ်းဆက်ကပ်သည်၊ ပြီးလျှင် ဥပုသ်စောင့်ကာ ပြာသာဒ်ပေါ်တက်၍ သီလကို ဆင်ခြင်သည်။ ၁၅-ရက်ပြည့်၍ သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် တရက် ဥပုသ်ထွက်မည့်နေ့တွင် စောစောကပင် ယာဂုခဲဖွယ်စသည်များ ကိုယ်တိုင်စီမံနေချိန် သဌေးသားသည် သီရိမာနှင့်အတူ ပြာသာဒ် ဇာလေသာပြတင်းဖွင့်၍ အိမ်တွင်းသို့အကြည့် အပေါ်မော့ကြည့်ခိုက် ဖြစ်သော ဥတ္တရာနှင့် အကြည့်ချင်း ဆုံသွားသည်။</p> <h3>သူတပါးပစ္စည်း လက်ဝယ်ကြာလျှင် ကိုယ့်ဟာထင်</h3> <p>“ဥတ္တရာကား ငရဲသူမနှင့် တူနေသည်၊ သဌေးမ စည်းစိမ်မနေ၊ အိုးမဲလိမ်းပေကာ ကျွန်မများအကြား လမ်းသလားနေသည်”ဟု ကြံကာ သဌေးသားပြုံးမိသလို ဇနီးဥတ္တရာကလည်း “မောင်လူမိုက်သည် မိမိစည်းစိမ် အမြဲမြဲမည်ထင်နေသည်”ဟု လင်ယောက်ျား မေ့လျော့သည်ကို သိမြင်ကာ ပြုံးမိသဖြင့် အပြုံးချင်းလည်း ဆုံသွားသည်။</p> <p>ထိုအခါ သီရိမာသည် “ဤကျွန်မဥတ္တရာသည် ငါ့မျက်မှောက်တွင် ငါ့လင်နှင့် ရွှင်နေသည်”ဟု စိတ်ဆိုးကာ အောက်ထပ်ဆင်းလာသည်။ လာပုံဖြင့်ပင် “၁၅-ရက်တာ ဤအိမ်မှာ နေရကာမျှဖြင့် ဤအိမ် ငါ့အိမ်ဟု အမိုက်ထင်မှားပေပြီ”ဟု ဥတ္တရာ သိကာ ခဏချင်း မေတ္တာဈာန် ဝင်စားနေလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-290 <hr> သီရိမာသည်လည်း ကျွန်မများကြား ပြေးလာကာ အိုးကင်းမှ ပွက်ပွက်ဆူဆီကို ယောက်ချိုပြည့်ခပ်ပြီး ဥတ္တရာခေါင်းပေါ် လောင်းချလိုက်သည်၊ မေတ္တာဈာန်ကြောင့် ဆီပူသည် ကြာရွက်ပေါ်၌ကဲ့သို့ လျှောကျသွားသည်။ အနီးရှိကျွန်မများက “သင် သီရိမာသည် ငါတို့အရှင်မလက်မှ ပိုက်ဆံရ၍ ၁၅-ရက်သာ လာနေသူဖြစ်လျက် ငါတို့အရှင်မနှင့် အဆင့်တူဖြစ်အောင် အားထုတ်သည်”ဟု မျက်နှာကြည့်ကာ ရုန့်ရင်းကြသည်။</p> <h3>သောတာပန်လောင်း သီရိမာသော်မှ ကာမမှိုင်းမိခဲ့</h3> <p>ထိုအခါမှ အမြင်မှန်ရလာသော သီရိမာသည် “ဥတ္တရာခြေရင်းဝယ် မဆင်မခြင် ပြုမှားမိသော ကျွန်ုပ်အား သည်းခံကြပါ”ဟု တောင်းပန်လတ်သော် “ဤနေရာ ငါကန်တော့မခံ၊ ငါကား ဖခင်ရှိသောသမီးဖြစ်သည်၊ ဖခင်ဘုရားကို ကန်တော့မှ ငါသည်းခံမည်” ဟု ဥတ္တရာကပြောဆိုရာ ထိုအချိန်၌ပင် သံဃာနှင့်ကြွလာသော ဘုရားရှင်ထံ သီရိမာသည် ဥတ္တရာပြောတိုင်း တောင်းပန်ကန်တော့သည်။</p> <p>“ဒေါသထွက်သူကို မေတ္တာသုံးသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်၊ သူယုတ်မာကို သူတော်နှလုံးသုံးသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်၊ မလှူဟန့်တား မစ္ဆရိယသမားကိုပေးလှူသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်၊ လိမ်တတ်သူကို အမှန်ပြောသဖြင့် အနိုင်ယူရမည်”ဟူသော ဘုရားရှင်၏ ထိုနေ့ ဆွမ်းအနုမောဒနာ တရားအဆုံး သီရိမာ သောတာပန်တည်သည်။ နောက်နေ့အတွက် ဘုရားရှင်ကိုပင့်ပြီး သီရိမာလှူဒါန်းသည်။<br> ၆။ မွန်မြတ်သော လှူဖွယ်လှူမှု ပဏိတဒါယိကာ ဧတဒဂ်ရ သုပ္ပဝါသာ သာကီဝင် မင်းသမီး။<br> မင်းသမီးအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ အမျိုးကောင်းသမီးဖြစ်၍ ယင်းဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ကောလိယပြည် သာကီဝင်မင်းသမီး သုပ္ပဝါသာဖြစ်လာသည်။ အိမ်ထောင်ကျ၍ လင်မင်းသားနောက် လိုက်ပါနေထိုင်စဉ် ဘုရားရှင်ကို ပထမအကြိမ် ဖူးမြင်ရ တရားနာရ၍ သောတာပန်တည်သည်၊ နောက်၌ သီဝလိသူငယ်ကို ဖွားမြင်သည်။</p> <h3>သီဝလိမယ်တော်အား ဘုရားဟောသော ဆွမ်းလှူကျိုး ၅ ပါး</h3> <p>ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များအား မွန်မြတ်သောဘောဇဉ်ကို လှူဒါန်းပြီး တချိန် ဘုရားရှင်က “ဆွမ်းလှူသော အရိယာတပည့်မသည် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်များအား အသက်၊ အဆင်း၊ ချမ်းသာ၊ ခွန်အား၊ ဉာဏ်ပညာ အလှူကို လှူသည်မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-291 <hr> အသက်အလှူ လှူရခြင်းကြောင့် အသက်ရှည်သောလူ နတ်ဖြစ်ရသည်၊ (လ) ဉာဏ်ပညာအလှူ လှူရခြင်းကြောင့် ဉာဏ်ပညာကြီးသောလူ နတ်ဖြစ်ရသည်”ဟု အနုမောဒနာ ချီးမြှောက်တော်မူသည်။</p> <h3>၇။ သူနာရဟန်းကို ပြုစုလုပ်ကျွေးမှု ဂိလာနုပဋ္ဌာကိ ဧတဒဂ်ရ သုပ္ပိယာဥပါသိကာ။</h3> <p>သုပ္ပိယာအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ အမျိုးသမီးဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ဗာရာဏသီသဌေးသမီး သုပ္ပိယာဖြစ်လာသည်၊ သုပ္ပိယသဌေးသားနှင့်ပင် အိမ်ထောင်ကျ၏။</p> <p>ဘုရားရှင် သံဃာတော်များနှင့်အတူ ဗာရာဏသီ ဣသိပတနမိဂဒါဝုန်ကျောင်းတိုက်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ပထမဖူးမြင်ရ တရားနာရ၍ သောတာပန် အရိယာဖြစ်လာသည်။</p> <h3>ပေါင်သားလှီးလှူသော သောတာပန် သုပ္ပိယာ</h3> <p>သောတာပန် သုပ္ပိယာသည် တရားနာပြီး ကျောင်းစဉ်လှည့်လည်သောအခါ ဓာတ်နုတ်ဆေးစားထားသော ရဟန်းတပါးကို တွေ့ရ၍ လိုအပ်ရာကိုလျှောက်ရာ “အသားစွပ်ပြုတ်ရည်” မိန့်သဖြင့် ပို့လိုက်ပါမည်ဟု ဝန်ခံပြီး အိမ်ပြန်လာရှာစေသည်။ “တမြို့လုံး ပံ့သကူ အသားရှာမရ”ဟု အိမ်ကျွန်မ တင်ပြသဖြင့် သုပ္ပိယာသည် “အသားမရ၍ မပို့လျှင် တခြားမှလည်း မရသည်ဖြစ်၍ ကိုယ်တော်ကလေး ပင်ပန်းနေမည်၊ တခုခုလုပ်ပို့မှ သင့်မည်”ဟု ကြံကာ အိမ်ခန်းတွင်းဝင်၍ ပေါင်သားလှီးကာ အိမ်စေမအား “ဤအသားယူသွား၊ ငရုတ်၊ ကြက်သွန်စသည်များနှင့် အသားစွပ်ပြုတ် ပြုတ်၍ ကျောင်းတိုက်သွားပြီး ဂိလာနအရှင်အား လှူလေ၊ ငါ့အားမေးလျှင် နေမကောင်းကြောင်း လျှောက်ထား”ဟု ပြောဆိုပေးအပ် ပို့လှူစေသည်။</p> <h3>ဘုရားတန်ခိုး ပေါင်သားတိုးပြည့်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် နောက်နေ့ သံဃာများနှင့်အတူ သုပ္ပိယဒကာ ပင့်လျှောက်ချက်အရ ထိုအိမ်ကြွ၍ ဆွမ်းအမကို မေးတော်မူရာ “နေမကောင်းပါ”ဟု လျှောက်သည်တွင် “နေမကောင်းသော်လည်း လာပါ၊ မလာနိုင်လျှင် ပွေ့ခေါ်ခဲ့” ဟု မိန့်သဖြင့် ဆွမ်းအမကို ဆွမ်းဒကာ ပွေ့ချီလာသည်၊ ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရသည်နှင့် တပြိုင်နက် ဆွမ်းအမ၏ပေါင်နာသည် အသားနုတက်၍ ပကတိအရေ၊ အမွှေးများ ဖြစ်လာသည်၊ ဘုရားရှင်၏တန်ခိုးတော် ကြီးမြတ်ပုံ အံ့ဖွယ်ကောင်းပုံကို ဇနီးမောင်နှံ ၂-ဦး ပြောဆိုကာ ဆွမ်းကပ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-292 <hr> လူသားစားလျှင် ထုလ္လစ္စဉ်းအာပတ်<br> ဘုရားရှင်လည်း အနုမောဒနာပြုပြီး၍ ကျောင်းတော်ပြန်ရောက်သော် သံဃာစည်းဝေးစေပြီး အသားတောင်းသောရဟန်းကို ရွေးထုတ်ကာ မည်သို့ရ၊ သုံးဆောင် မသုံးဆောင် မေးတော်မူရာ ပို့လိုက်၍ သုံးဆောင်မိပါကြောင်း ဂိလာနရဟန်းက လျှောက်သည်။</p> <p>မည်သည့် အသားဟု စုံစမ်းမေးမြန်းရဲ့လော၊ “မစုံစမ်းမိပါ”ဟု ဘုရားရှင် အမေးကို ပြန်လျှောက်သည်၊ အကြောင်းများစွာတို့ဖြင့် ဘုရားရှင် ကဲ့ရဲ့တော်မူပြီး “သဒ္ဓါရှိသူ လူများသည် မိမိအသားကိုသော်မျှ လှူကြသည်၊ လူသားမစားအပ်၊ စားသောရဟန်း ထုလ္လစ္စဉ်းအာပတ်သင့်စေ၊ မမေးမြန်းဘဲ အသားကို မစားအပ်၊ စားလျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ် သင့်စေ” ဟု သိက္ခာပုဒ် ပညတ်တော်မူသည်။</p> <h3>၈။ သာသနာတော်၌ သဒ္ဓါမြဲမှု အဝေစ္စပ္ပသန္နဧတဒဂ်ရ ကာတိယာနီဥပါသိကာ။</h3> <p>ကာတိယာနီအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရ ဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီ သဌေးသမီး ဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ ဘုရားလက်ထက် ကုရရဃရမြို့ သဌေးသမီး ကာတိယာနီ ဖြစ်လာသည်၊ ကာဠိသဌေးကတော် (သောဏကုဋိကဏ္ဏမထေရ်၏ မယ်တော်)နှင့် အလွန်ရင်းနှီးလှ၏။</p> <p>ဘုရားထံမှ ပြန်လာသော အရှင်သောဏ (သောဏကုဋိကဏ္ဏ) မထေရ်မြတ်အား မယ်တော်ကာဠိက “ဘုရားရွတ်ပြပုံအတိုင်း မယ်တော်အားလည်း ဟောပါ”ဟု တောင်းပန်သဖြင့် မြို့လယ်မဏ္ဍပ်၌ မယ်တော်ကာဠိ တရားနာခံထားကာ ယင်းည တရားပွဲစဟောသည်၊ ကာတိယာနီသည်လည်း ကာဠိနှင့်အတူသွား တရားနာ၏။</p> <h3>ရဟန္တာမဖြစ်ခင် ဥမင်တူး၍ခိုးသော ခိုးသား-၅၀၀</h3> <p>ထိုအချိန် ခိုးသား ၅၀၀ တို့သည် မြို့စွန်မှ ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းတူး၍ ကာတိယာနီသဌေးမအိမ် ရောက်လာကြစဉ် ဒမြဗိုလ်ကား လိုဏ်တွင် မဝင်ဘဲ များလှသော ပရိသတ်ကို စုံစမ်းရန် တရားပွဲသွားကာ ကာတိယာနီနောက်ကျော၌ ရပ်နေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ကာတိယာနီသည် တရားပွဲမှာ ကုသိုလ်ရအောင် မီးထွန်းဖို့ ကျွန်မကို အိမ်ပြန် ဆီယူခိုင်းသည်၊ ကျွန်မသွားယူရာ အိမ်ဥမင်တွင်း၌ ဒမြများကိုမြင်၍ အိမ်သူအိမ်သားများ တရားပွဲပြန်လာရန် ကျွန်မအား ပြောကြားသည်၊ ထိုစကား ဒမြဗိုလ်ကြား၍ “ကျွန်မစကားအရ သဌေးမအိမ်ပြန်လျှင် လမ်းမှာပင် သတ်မည်၊ တရားဆက်နာလျှင် ငယ်သားများ ခိုးပြီးပစ္စည်းကိုပင် ပြန်ပေးမည်” ကြံစည်နေစဉ် ကာတိယာနီက “အမိ တိတ်တိတ်နေပါ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-293 <hr> သူခိုးခိုးလျှင် မြင်သမျှကိုသာ ခိုးနိုင်မှာပေါ့၊ နာရခဲသောတရား ငါနာနေသည်၊ သင် ဓမ္မန္တရာယ် မပြုလင့်”ဟု ကျွန်မကို ပြောလိုက်သည်။</p> <h3>ရှေးက ခိုးသူများ သူတော်ကောင်းပစ္စည်း မယူ</h3> <p>ကာတိယာနီစကားကို ဒမြဗိုလ်ကြားလျှင် “ဤမျှစိတ်ကောင်းရှိသူ သဌေးမ၏ ပစ္စည်းကို ငါတို့ခိုးကြလျှင် ငါတို့ မြေမျိုခံကြရမည် ဧကန်” ဟု ကြံကာ ကာတိယာနီအိမ် ခဏချင်းသွား၍ ခိုးသားများကို ဥစ္စာများထားခဲ့စေပြီး တရားလာနာစေသည်၊ အရှင်သောဏ၏ တရားအဆုံး ကာတိယာနီ သောတာပန်တည်သည်။</p> <p>ဒမြဗိုလ်သည် နောက်တနေ့ ကာတိယာနီ ခြေတို့၌ ဦးတိုက်ပြီး ပြုမှားမိသမျှ တောင်းပန် ဝန်ချရာ ကာတိယာနီကလည်း ခွင့်လွှတ်သည်၊ ထိုအခါ ဒမြဗိုလ်က “အရှင်မ၊ ဤမျှဖြင့် အပြည့်အစုံ သည်းခံအပ်သည် မမည်သေးပါ၊ အရှင်သောဏထံမှာ ကျွန်ုပ်တို့အားလုံးကို ရှင်ရဟန်းပြုပေးစေချင်ပါသည်” ဟု ထပ်တင်ရာ ကာတိယာနီသည် ရှင်ရဟန်း ဒါယိကာမအဖြစ် ခံယူကာ ရှင်ရဟန်းပြုစေ၊ တရားအားထုတ်စေသဖြင့် ၅၀၀-လုံး ရဟန္တာဖြစ်သွားကြသည်။</p> <h3>၉။ ဘုရားရှင်နှင့် ရင်းနှီးစွာပြောဆိုမှု ဝိဿာသိက ဧတဒဂ်ရ နကုလမာတုသူကြွယ်မ။</h3> <p>(နကုလပိတု သူကြွယ်ဖြစ်ရပ်အတိုင်းပင်။)</p> <h3>၁၀။ တဆင့်ကြားဖြင့် ဘုရားကို ကြည်ညိုမှု အနုဿဝပ္ပန္နဧတဒဂ်ရ ကာဠိဥပါသိကာ။</h3> <p>ကာဠိအလောင်းကား ပဒုမုတ္တရဘုရားလက်ထက် ဟံသာဝတီသဌေးသမီးဖြစ်၍ ယင်း ဧတဒဂ်ရ ဥပါသိကာမတဦးကို အားကျ၊ ကောင်းမှုပြု၊ ဆုတောင်းခဲ့သည်၊ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသမီး ကာဠိဖြစ်လာသည်၊ အရွယ်ရောက်သော် အဝန္တိဒက္ခိဏပထတိုင်း (အိန္ဒိယတောင်ပိုင်း) ကုရရဃရမြို့ သဌေးသားနှင့် ထိမ်းမြားလိုက်ပါသွားသည်။ ကိုယ်ဝန်ရင့်ကျက်လတ်သော် “မိဝေးဖဝေး သားမွေးရခြင်းသည် မသင့်” ဟု ကြံကာ ရာဇဂြိုဟ် မိဘအိမ် ပြန်လာသည်။</p> <h3>သာသနာ၌ အစဆုံးအမျိုးသမီး သောတာပန်</h3> <p>မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခု၊ ဝါဆိုလပြည့် ဓမ္မစကြာဟောသောနေ့ ညဉ့်သန်းခေါင်ယံအချိန် ကာဠိနေထိုင်ရာ ပြာသာဒ်ထက် ကောင်းကင်တွင် သာတာဂိရ၊ ဟေမာဝတ နတ်မင်း ၂-ပါးတို့၏ ရတနာသုံးပါးနှင့် စပ်သော တရားစကားကို ပြာသာဒ်ထက်မှ ကာဠိကြားရ၍ သဒ္ဓါဖြစ်ကာ ဘုရားရှင်ကို မဖူးမြင်ရဘဲ သောတာပန်တည်သည်၊ အမျိုးသမီးများတွင် အစဆုံး သောတာပန်တည်သူဖြစ်သည်။</p> <h3>ထိုညမှာပင် သောဏကုဋိကဏ္ဏမထေရ်အလောင်း သားကို ဖွားမြင်သည်။</h3> <p>စာမျက်နှာ-294 <hr> <b>မှတ်ချက်</b>။ ။ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ အမိတဘောဂသဌေးကြီး ၅-ဦးရှိရာ ပုဏ္ဏသဌေးနှင့် စပ်၍ ဧတဒဂ္ဂဝဂ်၌ တိုက်ရိုက်ပါပြီးဖြစ်သည်၊ ကြွင်း ၄-ဦးနှင့်စပ်၍ မြန်မာအင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ကို ဖတ်ရှုသူများ ကြည်ညိုရန် အချုပ်ရေးသားပေအံ့။</p> <h3>(ခ) ဇောတိကသဌေးကြီး ဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>လွန်ခဲ့သော ၉၁-ကမ္ဘာ ဝိပဿီဘုရား မပွင့်မီ ဗာရာဏသီပြည် သူကြွယ်ညီနောင် ၂-ဦး၌ ကြံခင်းများရှိရာ ညီဖြစ်သူသည် ကြံခင်းသွားပြီး အစ်ကိုအတွက်ပါ ကြံ ၂-ချောင်း ခုတ်ကာ ကြံရည်ယိုမကျအောင် ဖြတ်သောနေရာကို သစ်ရွက်စသည်ဖြင့် စည်း၍ယူလာခဲ့သည်။ ရှေးခေတ်က ကြံကြိတ်စက်မလို၊ အရင်းအဖျားတဘက်ဘက်ဖြတ်၍ မြှောက်လိုက်လျှင် ရေစစ်မှ ရေကဲ့သို့ အလိုလို ယိုကျသည်။</p> <h3>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-နှင့် ကြံ ၂-ချောင်း</h3> <p>ဟိမဝန္တာ ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မြတ်တပါးသည် သမာပတ်မှထ၍ ချီးမြှောက်ရမည့်သူကို ကြည့်လတ်သော် ညီဖြစ်သူကိုမြင်၍ အိမ်ပြန်လာသော ညီသူကြွယ်၏ရှေ့၌ ရပ်တည်တော်မူသည်။ အရှင်မြတ်ကိုမြင်ရလျှင်ပင် ညီသူကြွယ်သည် ကြည်ညိုကာ အရှင်မြတ်သပိတ်၌ မိမိကြံကို အစည်းဖြေပြီး စိုက်ထောင်လိုက်သည်၊ အလိုလိုယိုသော ကြံရည်သပိတ်အပြည့်ကို အရှင်မြတ်ဘုဉ်းပေးပြီးလျှင် ညီသူကြွယ်သည် ဝမ်းသာစွာဖြင့် “နောင်တော်အတွက်ကြံကိုလည်း တန်ဖိုးကြိုက်လျှင် တန်ဖိုး၊ ကုသိုလ်ကြိုက်လျှင် ကုသိုလ်ပေးမည်”ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ လှူပြန်သည်၊ နောင်တော်အတွက် ကြံပါသည်ကို နောင်တော်မှ မသိဘဲ ငါပင် လှူမည်၊ အခြားကြံကို နောင်တော်စားလိမ့်မည်ဟုပင် ညီငယ်၌ မရိုးသားစိတ်ကင်းသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် နောက်ကြံရည်ကို အခြားသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါများအား လှူလိုသဖြင့် အကပ်ခံပြီး မဘုဉ်းပေးဘဲထိုင်နေစဉ် “ဤကောင်းမှုကြောင့် လူနတ်စည်းစိမ် ခံစားပြီး အရှင်မြတ်များသိအပ်သော တရားကို သိရပါလို၏”ဟု ညီငယ်ဆုတောင်းရာ “အရှင်မြတ် တောင့်တတိုင်း ဖြစ်စေ”ဟု ဆုပေးပြီး ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် နေရပ်ပြန်၊ ကျန်အရှင်မြတ် ၅၀၀-တို့အား ကြံရည်ဆက်ကပ်သည်။</p> <h3>နိဗ္ဗာန်ဆုကိုသာ ယူလိုသော နောင်တော်</h3> <p>တန်ခိုးပြာဋိဟာကိုမြင်ပြီးသော ညီငယ်သည် နောင်တော်ထံသွားရာ နောင်တော်အမေးအရ ညီငယ်က “ကြံခင်းကောင်း မကောင်း သွားကြည့်သည်”ဟု ပြန်ပြောသည်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-295 <hr> “သင်သွား၍ အကျိုးမရှိ၊ ကြံ ၁-ပင် ၂-ပင်မျှ မပါလာ”ဟု နောင်တော်က အပြစ်တင်ရာ ညီငယ်ကယူခဲ့၍ လှူလိုက်ပုံများတင်ပြပြီး “တန်ဖိုးနှင့်ကုသိုလ် ကြိုက်ရာယူပါ”ဟု မေးလိုက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ နောင်တော်က အရှင်မြတ်ကြံရည်သုံးစွဲပုံကို မေးရာ ညီငယ်က “မိမိကြံရည်ကို ဘုဉ်းပေး၊ နောင်တော်ကြံရည်ကို ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ယူသွားပြီး အရှင်မြတ် ၅၀၀ အား လှူပါသည်”ဟု ပြောပြရာ ကြားရစဉ်ပင် နောင်တော်တကိုယ်လုံး ပီတိဖုံးပြီး (ညီငယ်ကဲ့သို့ လူနတ်နိဗ္ဗာန် ၃-တန်လုံးကို မတောင့်တဘဲ) “အရဟတ္တဖိုလ်ကိုသာ ရည်လျက် ထိုအရှင်မြတ် သိအပ်သမျှ သိရပါလို၏”ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>သူကြွယ်ညီနောင် ထိုဘဝမှစုတေသော် နတ်၌ဖြစ်၍ ဖုဿနှင့် ဝိပဿီဘုရား ၂-ဆူအကြား အသင်္ချေယျ တကပ်လုံး နတ်ချမ်းသာခံစားကြရသည်၊ ဝိပဿီဘုရားပွင့်တော်မူလတ်သော် နတ်ပြည်မှစုတေပြီး ဗန္ဓုမတီပြည် သူကြွယ်သားသေန၊ အပရာဇိတညီနောင်များပင် ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>နိဗ္ဗာန်ဆော်ကျေးဇူး နိဗ္ဗာန်ကူးကြ</h3> <p>ဓမ္မဃောသကနိဗ္ဗာန်ဆော်က “လောက၌ ရတနာသုံးပါး ပေါ်ထွန်းလာပြီ၊ ကောင်းမှုဒါနပြုကြ၊ ယနေ့ကား ၈-ရက်၊ ၁၄-ရက်၊ ၁၅-ရက်မြောက် ဥပုသ်နေ့ဖြစ်သည်၊ ဥပုသ်စောင့်သုံးကြ၊ တရားနာကြ”ဟု မြို့တွင်းလှည့်လည် ကြွေးကြော်သဖြင့် လူများ သွားလာကြပုံကို နောင်တော်သေန မြင်သဖြင့် မေးမြန်းကာ သူပါလိုက်သွား တရားနာသည်။</p> <p>ဝိပဿီဘုရားရှင်သည် သေန၏အလိုကျ ဒါနကထာ စသည်များကို ဟောကြားရာ ရှင်ရဟန်းပြုရန် စိတ်ထက်သန်လာသော သေနသူကြွယ်သည် ဘုရားရှင်ထံ ရဟန်းပြုခွင့် တောင်းပန်သည်၊ ဘုရားရှင်၏အမိန့်အရ ညီအပရာဇိတသူကြွယ်ထံ စီးပွားမှန်သမျှ အပ်နှံကာ ရဟန်းပြုခွင့်တောင်းတော့သည်။</p> <p>“မိဘမရှိပြီးနောက် အစ်ကိုပဲ မိဘပါ၊ အိမ်မှာချမ်းသာစွာနေရင်း ကောင်းမှုပြုပါ” ဟု ညီအပရာဇိတက တောင်းပန်သော်လည်း “အိမ်ထောင်ရှင်သည် တရားမဖြည့်စွမ်းနိုင်ပါ”ဟု ပြောဆိုပယ်လှန်ကာ ရဟန်းပြု၊ တရားအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <h3>ဇောတိကအလောင်း အပရာဇိတကျောင်းဒကာ</h3> <p>ညီဖြစ်သူသည် နောင်တော်၏ ရဟန်းပြုပွဲကို ပူဇော်မည်ကြံကာ ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များအား အလှူလှူပြီး နောင်တော်သေန အရှင်မြတ်အား<br> <br>စာမျက်နှာ-296 <hr> “နောင်တော်၏ဘဝကား လွတ်မြောက်ပါပြီ၊ တပည့်တော်မှာသာ ကာမဂုဏ်ထောင်လှောင်ခံနေရ၍ ရဟန်းမပြုနိုင်ပါ၊ တပည့်တော်နှင့် သင့်လျော်မည့် ကောင်းမှုမိန့်ကြားပါ”ဟု လျှောက်ထားသဖြင့် “ဘုရားရှင်အတွက် ဂန္ဓကုဋီကျောင်းဆောက်လှူ”ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>ညီအပရာဇိတသည် နောင်တော်အမိန့်အတိုင်း ရွှေ ငွေ ပတ္တမြားစသော ရတနာ ၇-သွယ် စီခြယ်သော တိုင်များဖြင့် ကျောင်းတော်ဆောက်ကာ ရတနာစီ အမိုးအုတ်တို့ဖြင့် ပြီးစေသည်၊ နှမ၏သားဖြစ်သော နာမည်တူ အပရာဇိတတူမောင်ကို (ဂန္ဓကုဋီတိုက်ကျောင်းကြီးတွင် ကုသိုလ်ပါဝင်ခွင့် အတင်းတောင်းသော်လည်း မပေးဘဲ) ဂန္ဓကုဋီကျောင်းမကြီး ဆင်ဝင်ဧည့်ခံပဆောင်ကိုသာ ဆောက်လုပ်လှူစေသည်၊ ရတနာ ၇-ပါး ဖြင့်ပြီးသော ဆင်ဝင်ဆောင် ကုသိုလ်ရှင်တူ အပရာဇိတကား မေဏ္ဍကသဌေးကြီး အလောင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>ဘုရားကျောင်းတော်ကြီး၏ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ</h3> <p>ဂန္ဓကုဋီကျောင်းတော်ကြီး၌ ရတနာ စီခြယ်သော လေသာပြတင်း ၃-ပေါက်ပါရှိသည်၊ ယင်းပြတင်းများတည့်တည့်တွင် လေးထောင့်အင်္ဂတေ ရေကန်ကြီး ၃-လုံးတည်ကာ နံ့သာမျိုး ၄-ပါး ရေအပြည့်ထည့်ပြီး ကြာမျိုး ၅-ပါးလည်း စိုက်ထားသည်၊ ကျောင်းတော်တွင်း ဘုရားရှင်ထံ နံ့သာလေဟုန်သည် ကြာဝတ်ဆံများကိုယူကာ ဘုရားရှင်ထံ ကြဲဖြန့်ရန် ရည်ရွယ်သည်။</p> <p>ကျောင်းကြီးထုပိကာ ၄-မျက်နှာ အလွှာကား နီဖလံရွှေ၊ အထွတ်ကားသန္တာ၊ ထုပိကာအောက်အမိုးကား မြကျောက်ဖြင့် ပြီးသည်၊ အထွတ်ထုပိကာကား ကဒေါင်းပမာ တင့်တယ်သည့်ပြင် ကျောင်းပရိဝုဏ်ကြီးတခုလုံး ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ ရတနာ ၇-ပါး ကြဲဖြန့်ထားကာ “ကျောင်းတော်ကြီး ပြီးပါပြီ၊ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် သီတင်းသုံးစေလိုပါသည်” ဟု နောင်တော်သေနထံ သွားလျှောက်သည်။</p> <h3>ရတနာပုံ ကျောင်းပရိဝုဏ်</h3> <p>နောင်တော်သေန ပင့်လျှောက်သဖြင့် ကြွလာတော်မူသော ဘုရားရှင်သည် ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ ရတနာများကို ကြည့်ရှုကာ တံခါးမုခ်၌ ရပ်တည်တော်မူသည်၊ ကျောင်းဒကာက “ဝင်တော်မူပါ” လျှောက်သော်လည်း ရပ်မြဲသာ ရပ်နေသဖြင့် ၃-ကြိမ်မြောက် လျှောက်ထားမှ ဘုရားရှင်က အရှင်သေနကို ကြည့်တော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်၏အလိုတော်ကိုသိသော အရှင်သေနသည် ညီဖြစ်သူအား “စောင့်ရှောက်မှုတာဝန် တပည့်တော်ပါ၊ အရှင်ဘုရားများ ချမ်းသာစွာ သီတင်းသုံးတော်မူကြပါ”<br> <br>စာမျက်နှာ-297 <hr> ဤသို့လျှောက်လိုက်ဟု နည်းပေးမှ ကျောင်းဒကာသည် ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးပြီး “မြတ်စွာဘုရား၊ လူများ သစ်ပင်ရင်းဝင်ပြီး ထွက်သွားကြ၊ တဘက်ကမ်းကူးပြီး ဖောင်ကို စွန့်သွားကြသည့်နည်းတူ အရှင်ဘုရားများကြောင့်ကြမဲ့ ချမ်းသာစွာ သီတင်းသုံးတော်မူကြပါ”ဟု လျှောက်ထားမှ ဘုရားရှင် ကျောင်းတွင်းဝင်တော်မူသည်။</p> <p>(ဘုရားရှင်ထံ အချိန်မရွေးလာကြသူများ ရတနာတွေယူသွားလျှင် ဘုရားရှင်သည် မတားမြစ်နိုင်၊ မတားမြစ်ကောင်းလားဟု ဘုရားအပေါ် စိတ်ထားမှားလျှင် အပါယ်သွားကြမည်ကို မြင်တော်မူ၍ ဘုရားရှင် ရပ်တော်မူသည်။)</p> <h3>ရည်ရွယ်ချက်ကောင်းသော ဘုရားကျောင်းဒကာ</h3> <p>ကျောင်းဒကာသည် ပတ်ဝန်းကျင် အစောင့်များချပြီး “ခါးပိုက်၊ တောင်း၊ အိတ်များဖြင့် ရတနာကိုယူလျှင် ဟန့်တားရမည်၊ လက်သက်သက် ဆုပ်ယူသွားလျှင် ယူပါစေ”ဟု အစောင့်များကို အမိန့်ပေးထားပြီး မြို့တွင်းသို့လည်း အိမ်ပေါက်စေ့ သွားကာ “တရားနာပြီးပြန်သူများသည် ပရိဝုဏ်၌ ငါကြဲထားသော ရတနာများကို ဆင်းရဲလျှင် လက်နှစ်ဘက်၊ ချမ်းသာလျှင် လက်တဘက်ဖြင့် ဆုပ်ယူသွားနိုင်သည်”ဟု ပြောဆိုရာ လူများစွာ လာယူကြသဖြင့် ရတနာများ ကုန်သွားသည်။</p> <p>“သဒ္ဓါရှိသူများ မုချ တရားနာလာကြမည်ဖြစ်သော်လည်း သဒ္ဓါမရှိသူများကား ဥစ္စာဖြင့် ဖြားယောင်းမှ လာပေမည်၊ လာလျှင် တရားနာရပြီး ဒုက္ခလွတ်လိမ့်မည်” ဟု ရည်ရွယ်ကာ လူများကို ချီးမြှောက်လိုသဖြင့် ပြောကြားစီစဉ်သည်ဖြစ်ရကား ကုန်သွားသောရတနာများကို ဒုတိယ၊ တတိယ ထပ်ဖြည့်သည်။</p> <h3>ကျောက်ခိုးချင်၍ ကျောင်းကိုဝင်</h3> <p>ဘုရားကိုယ်တော်မှ ရွှေရောင်တော်နှင့် ကျောက်မျက်ရတနာရောင် ၂-ခုကို ကြည့်ရှုအားမရအောင် ရည်ရွယ်ကာ ကျောင်းဒကာသည် သခွားသီးခန့် တန်ဖိုးအနဂ္ဃထိုက်သော ကျောက်မျက်ရတနာကြီးကို ဘုရားခြေတော်ရင်း ချထားရာ အားမရနိုင်အောင်ပင် လူများကြည့်ရှုကြသည်။</p> <p>ယင်းကျောက်ကြီးသတင်းကြားသော မိစ္ဆာပုဏ္ဏားတယောက်သည် ခိုးရန်ကြံကာ ကျောင်းတော်သား ဘုရားဖူးများကြားမှ ဘုရားရှေ့မှောက်ထိ ဝင်လာသည်၊ ကျောင်းဒကာသည် ထိုပုဏ္ဏားစိတ်ကို ရိပ်မိ၍ “ပုဏ္ဏား၊ ရတနာကြီး မယူပါစေနှင့်”ဟု ကြံစဉ်ပင် ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးသလိုဝပ်ကာ ကျောက်ကြီးကို ကောက်ယူပြီး ခါးပိုက်ကြားဝှက် ခိုးသွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-298 <hr> ကျောင်းဒကာသည် သူခိုးပုဏ္ဏားအပေါ် စိတ်ကောင်းမထားနိုင်တော့ဘဲ တရားပွဲအပြီး ဘုရားရှင်အား “တပည့်တော် ၃-ကြိမ်ပင် ကျောင်းတော်နှင့် ပရိဝုဏ်ပြည့် ဒူးပဆစ်မြုပ်မျှ ကြဲထားသော ရတနာများကို ယူသူများအပေါ် စိတ်မကောင်းမဖြစ်ပါ၊ တိုး၍ပင် သဒ္ဓါဖြစ်ရပါသည်၊ ဤပုဏ္ဏားအပေါ်မှာမူ စိတ်ကောင်းထားလို့ မရပါဘုရား”ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “မိမိဥစ္စာကို တပါးသူ မယူ မဖျက်နိုင်အောင် ပြုစွမ်းနိုင်သည်”ဟု နည်းညွှန် မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>ပစ္စည်းမပျောက်ရန် ဆုတောင်းက ရနိုင်</h3> <p>ထိုအခါ ကျောင်းဒကာသည် ဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးပြီး “ယနေ့မှစ၍ တပည့်တော်ပိုင်ပစ္စည်းကို မြိတ်ဆာတမျှင် ချည်တပင်မျှ တပည့်တော်အပေါ် အနိုင်ကျင့်ကာ ရာပေါင်းများစွာသော မင်း ခိုးသူများ ယူမရနိုင်ပါစေ၊ မီးဘေး ရေဘေး ဝေးပါစေ”ဟု ဆုတောင်းရာ ဘုရားရှင်က “ကျောင်းဒကာဆန္ဒ အပြည့်အဝ ဖြစ်ပါစေ”ဟု အနုမောဒနာပြုပေးသည်။</p> <p>ကျောင်းဒကာသည် ကျောင်းရေစက်ချပွဲ၌ သံဃာ ၆-သန်း ၈-သိန်းတို့အား ကျောင်းတိုက်တွင် ၉-လအလှူကြီးပေးကာ အဆုံးနေ့၌ တိစီဝရိတ် တစုံစီ ကပ်သည်၊ အငယ်ဆုံးသံဃာ၏ သင်္ကန်းသည်ပင် တသိန်းတန်သည်၊ သက်ဆုံးတိုင် ကောင်းမှုပြု၍ စုတေသော် နတ်၌ဖြစ်သည်၊ ၉၁-ကမ္ဘာ အပါယ်မလားပါ။</p> <h3>နိမိတ်ပြ၍ ဖွားလာသော ဇောတိက</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်သဌေးသား ဖြစ်လာသည်၊ ဖွားမြင်သောနေ့၌ ရာဇဂြိုဟ်တပြည်လုံးရှိ လက်နက်များ အရောင်တောက်ကြသည်၊ လူဝတ်တန်ဆာများပင် အရောင်ထွက်ကြ၏၊ ဗိမ္ဗိသာရမင်းထံ ခစားဝင်သော ဖခင်သဌေးအား “လက်နက်များ အရောင်တောက်သည်ကို သိလာ၊ ဘာ့ကြောင့်ပါနည်း”ဟု မင်းကြီးက မေးရာ ဖခင်သဌေးက “သိပါသည်၊ ကျွန်ုပ်အိမ်၌ အရှင်မင်းကြီးတို့၏ ကျွန်တယောက် ဖွားမြောက်၍ သားနုဘော်ကြောင့် ယခုလိုအရောင်တောက်ပါကြောင်း” လျှောက်တင်သည်။</p> <p>“သင့်သား ခိုးသူဖြစ်မည်လော”၊ “ခိုးသူမဖြစ်နိုင်ပါ၊ ကုသိုလ်ထူးရှိသည့် ဘုန်းကံရှင်ဖြစ်ပါလိမ့်မည်”ဟု မင်းကြီးအမေးကို သဌေး လျှောက်သည်၊ “သို့ဖြစ်လျှင် ကောင်းစွာကျွေးမွေးပါ၊ နေ့စဉ် ငွေသား ၁၀၀၀ လည်း နို့ဖိုးဖြစ်ပါစေ”ဟု မင်းကြီးမိန့်ပြီး နေ့စဉ် ပေးစေသည်၊ တမြို့လုံး အလျှံပြောင်ပြောင် အရောင်တောက်သည်ကို စွဲ၍ “ဇောတိက သတို့သား”ဟု အမည်မှည့်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-299 </p><hr> <h3>သိကြားမင်းဆောက်အပ်သော ဇောတိကပြာသာဒ်</h3> <p>အရွယ်ရောက်လာသော ဇောတိကအတွက် အိမ်ဆောက်ဖို့ မြေရှင်းကြစဉ် သိကြားမင်း၏ ပဏ္ဍုကမ္ဗလာကျောက်နေရာသည် ပူပြင်းသော အခြင်းအရာကိုပြသဖြင့် သိကြားမင်း ဆင်ခြင်သိမြင်ရာ “ဤဇောတိကကား လူဆောက်မည့်အိမ် နေမည့်သူမဟုတ်၊ ငါ သွားသင့်သည်”ဟုကြံစည်ပြီး လက်သမားအသွင်ဖြင့် သွားရောက်မေးမြန်း တာဝန်ယူကာ-</p> <p>၁။ ၁၆-မင်းပယ်နေရာကို ကြည့်လိုက်စဉ်ပင် ကသိုဏ်းဝန်းပမာ ညီညာသောမြေ ဖြစ်သွားသည်၊ ထို့အတူ ကြံစည်၍ စူးစိုက်စွာကြည့်လိုက်လျှင်ပင်-</p> <p>၂။ ဘုံ ၇-ဆင့်ရှိ ပြာသာဒ်ကြီး မြေခွဲထွက်လာသည်၊<br> ၃။ ပြာသာဒ်ကိုရံ၍ ရတနာတံတိုင်း ၇-ထပ်၊<br> ၄။ တံတိုင်း ၇-ထပ်အကြား ပဒေသာပင်များ၊</p> <p>၅။ ပြာသာဒ်၏ ၄-ထောင့်တို့၌ ရွှေအိုးကြီး ၄-လုံး ပေါ်လာသည်။ (ဘုရားလောင်း၏ ဖွားဖက် ရွှေအိုး ၄ လုံး၏ အဝပမာဏမှာ အသီးသီး တယူဇနာ၊ ၃-ဂါဝုတ်၊ ၂-ဂါဝုတ်၊ ၁-ဂါဝုတ်ရှိ၍ အနက်မှာ မြေအဆုံးရှိသည်ဟု မိန့်သည်။ ဤရွှေအိုးများပမာဏကိုမူ အထူးမဆို။)</p> <p>၆။ ပြာသာဒ် ၄-ထောင့်တို့၌ ရွှေကြံပင်ကြီး ၄-ပင် ပေါက်လာသည်၊ ပင်စည်လုံးပတ် ထန်းပင်မျှရှိ၍ ရွှေဖြင့်ပြီး၏၊ အရွက်မှာ မြဖြင့်ပြီးသည်။</p> <h3>အဆောက်အအုံကြီးသလောက် အစောင့်များသည်</h3> <p>တံခါးမုခ် ၇-ခုရှိရာ ၁-မုခ်၌ ယမကောဠိနတ်ဘီလူးသည် အခြံအရံဘီလူး ၁၀၀၀ နှင့် စောင့်သည်၊ ထို့အတူ ၂-မုခ်၌ ဥပ္ပလ၊ ၃-ဝဇိရ၊ ၄-ဝဇိရဗာဟု၊ ၅-ကက္ကုဋ၊ ၆-ကတ္ထ၊ ၇-မုခ်၌ ဒိသာမုခ နတ်ဘီလူး အသီးသီးသည် အခြံအရံဘီလူး ၂၀၀၀ စသည်မှ အစဉ်လိုက် ၇၀၀၀ အထိ စောင့်ကြသည်။</p> <p>ဇောတိကသဌေးသားအတွက် ပြာသာဒ်ဘုံတိုင်း ရွှေအိုးများ မြေမှ ပေါက်လာကြောင်း ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး ကြားသဖြင့် သဌေးထီးဖြူနှင့် အဆောင်အယောင်များ ပို့စေရာ ဇောတိကသဌေးဟု ထင်ရှားတော့သည်။ သဌေးနှင့် ကောင်းမှုပြုဖက် မြောက်ကျွန်းသူ သတုလကာယီကို နတ်များခေါ်လာပြီး ၇-ထပ်တိုက် ပြာသာဒ်ကြီး၏ ကျက်သရေခန်းသို့ ပို့လိုက်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-300 <hr> မြောက်ကျွန်းမှပါလာသော ဆန်တစလယ်နှင့် မီးကျောက် ၃-လုံးသည် သဌေးဇနီးမောင်နှံအတွက် တသက်စာထမင်းဖြစ်လာသည်၊ ဆန်လှည်းတရာ ထိုခွက်၌ထည့်စေကာမူ ဆန်တစလယ်သာ အံ့ဖွယ်တည်သည်၊ ဆန်ကိုအိုး၌ထည့်၍ မီးကျောက် ၃-လုံးပေါ်တင်လျှင် ကျောက်များမှ ခဏချင်း မီးတောက်လာ၍ ကျက်လျှင်လည်း ငြိမ်းသွားသည်၊ မီးငြိမ်းလျှင် ကျက်ပြီဟု သိရသည်၊ ဟင်းလျာစသည် ချက်ရာ၌လည်း နည်းတူပင်တည်း၊ မြကျောက်ရောင်ဖြင့်သာ နေထိုင်ကြ၍ မီးရောင်စသည် မသိကြကုန်။</p> <h3>စားဝတ်နေရေး တကျွန်းလုံးကိုပေး</h3> <p>ဇောတိက၏ စည်းစိမ် ခမ်းနားကြီးကျယ်ပုံ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး နှံ့သွားရာ ယာဉ် ရထား စသည်များဖြင့် လူများ ကြည့်လာကြရသည်၊ လာသမျှကိုလည်း မြောက်ကျွန်းဆန်ဖြင့် မီးကျောက်ပေါ်တင် ချက်ကျွေးစေသည်၊ ပဒေသာပင် အဝတ်များ ဖွင့်ထားသော အဝတဂါဝုတ်ရှိ ရွှေအိုးမှ ရွှေများကိုလည်း လိုသလောက် ယူစေသည်၊ မည်မျှယူယူ လက်တသစ်မျှ ရွှေအိုး မလျော့ပေ၊ ဂန္ဓကုဋီကျောင်းဒကာ အပရာဇိတ သူကြွယ်ဘဝက ၃-ကြိမ်ဒူးပဆစ်မြုပ်အောင် ရတနာများ ဖြန့်ကြဲလှူဒါန်းကျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ဇောတိက၏ ပြာသာဒ်ကို ကြည့်ရှုလိုလှပြီ၊ လူပေါင်းများစွာ သွားလာယူငင်နေကြ၍ အခွင့်ကလည်း မသာသေး၊ အချိန်ကြာ၍ လူပါးမှ “ပြာသာဒ်ကို လာကြည့်လိုသည်” ဟု ဇောတိက၏ဖခင် သဌေးမှတဆင့် သတင်းပို့ပြီး အခြံအရံများစွာဖြင့် ကြွလာသည်။</p> <h3>ဇောတိက၏အလုပ်သမား မိဖုရားလောက် လှသည်</h3> <p>ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးအား ပထမတံခါးမုခ်သန့်ရှင်းရေး အမျိုးသမီးက လက်ကမ်းပေးရာ သဌေးကတော်ထင်သဖြင့် ရှက်၍ မင်းကြီးလက်မတင်ပေ၊ ဒုတိယစသော တံခါးမုခ်အမျိုးသမီးများကိုလည်း သဌေးကတော်များဟုပင် မင်းကြီးထင်သည်၊ ဇောတိကသဌေးသည် မင်းကြီးကို လာကြိုပြီး ရင်ပြင်၌ကြွစေရာ ကျောက်မျက်ရတနာ အပြည့်ခင်းထားသော မြေသည် အသူတရာနက်သော ချောက်အသွင် ထင်ရသဖြင့် “ဇောတိကသည် ငါ့ကိုဖမ်းရန် တွင်းတူးထားသည်” ဟု အထင်လွဲကာ မသွားဝံ့တော့ပေ၊ သဌေးက တွင်းမဟုတ်ကြောင်း လျှောက်ပြီး ရင်ပြင်ပေါ်သွားပြမှ မင်းကြီးလိုက်ရဲကာ ရတနာမြေကိုနင်း၍ အခြေမှစကာ ပြာသာဒ်ကို ကြည့်ရှုလိုက်လာသည်။</p> <p>အဇာတသတ်မင်းသားငယ်လည်း ခမည်းတော်လက်ကို ကိုင်ပါလာရာ “ငါ့ခမည်းတော် မိုက်လှသည်၊ ဇာတ်နိမ့်သူကြွယ်က ရတနာပြာသာဒ်၌နေပြီး ခမည်းတော်က<br> <br>စာမျက်နှာ-301 <hr> ဧကရာဇ်မင်းဖြစ်လျက် သစ်သားနန်း၌ နေဘိသည်၊ ငါမင်းဖြစ်လျှင် ဤသဌေးကို ဤလိုနေခွင့်မပေးနိုင်” ဟု ကြံစည်တော့သည်။</p> <h3>ပွဲတော်စာထက်သာသော ဇောတိက၏ အစားအစာ</h3> <p>ပြာသာဒ်အထက်ထပ်များ တက်ကြည့်နေစဉ်ပင် ပွဲတော်တည်ချိန် ရောက်လာသဖြင့် မင်းကြီးက “ဤမှာပင် နံနက်စာစားမည်” ဟု မိန့်ရာ “အသင့်စီမံပြီးပါပြီ” ဟု မင်းကြီးအမိန့်ကို သဌေးပြန်လျှောက်သည်၊ မင်းကြီးသည် နံ့သာရေအိုး ၁၆ လုံး ချိုးပြီး ဇောတိကသဌေးထိုင်ရာ ပလ္လင်၌ ထိုင်နေစဉ် လက်ဆေးရေဆက်ကာ တသိန်းတန် ရွှေခွက်၌ လက်ကောက်ရရှိထမင်းထည့်ပြီး မင်းကြီးရှေ့ ချထားသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် စားစရာထင်ပြီး စားဖို့ဟန်ပြင်ရာ “အရှင်မင်းကြီး၊ စားစရာမဟုတ်သေးပါ၊ အငွေ့ပေးသော နို့ထမင်းသာ ဖြစ်ပါသေးသည်” ဟု သဌေးကလျှောက်ပြီး အခြားတသိန်းတန် ရွှေခွက်၌ မြောက်ကျွန်းဆန်ထမင်းထည့်ကာ မူလရွှေခွက်ပေါ်တင်ထားပြီး ပွဲတော်တည်စေသည်၊ နို့ဃနာထည့်သော မူလရွှေခွက်မှ အငွေ့သည် ဒုတိယရွှေခွက်၌ ဟပ်သဖြင့် ပူနွေးချိုမြိန်သော ထမင်းကို မင်းကြီးသည် အားရပါးရ စားသုံးရာ ဇောတိကသည် ရှိခိုးပြီး “သင့်လောက်ပါပြီ၊ တို့ထက်များလျှင် အစာကြေခဲပါမည်” ဟု တင်လျှောက်ရတော့သည်။</p> <p>“ကိုယ့်ထမင်းကိုယ် ဂုဏ်တင်စကား ပြောကြားတာလား” ဟု မင်းကြီးကမိန့်ရာ “ထိုသို့မဟုတ်ပါ၊ စစ်သည်တော်များအတွက်လည်း ဤစားဖွယ်ပင် ဖြစ်ပါသည်၊ အကယ်၍ အရှင်မင်းကြီးမှာ မအီမသာဖြစ်ပါလျှင် ‘ဇောတိကက တစုံတရာ စီမံလိုက်မှာပေါ့’ ဟု အထင်မှားမည်ကို ကြောက်၍ပါ” ဟု သဌေးလျှောက်တင်မှ ထမင်းပွဲသိမ်းခိုင်းပြီး ရေကြည်တော် ဆက်စေသည်၊ မင်းကြီးအပြီး ပရိသတ်များလည်း မြောက်ကျွန်းဆန်ထမင်းကိုပင် စားကြသည်။</p> <h3>သဒ္ဓါမပါလျှင် နိုင်သူပေါ်လာတတ်သည်</h3> <p>“သဌေးကတော်ရှိရဲ့လား၊ ဘယ်မှာနေသလဲ”၊ “ရှိပါသည်၊ ကျက်သရေခန်းမှာ ထိုင်နေပါသည်၊ မင်းကြီးလာကြောင်း မသိ၍ပါ” (အမှန်သိလျက်) မင်းကြီးအမေးကို လျှောက်တင်ပြီး သဌေးကတော်ကို တွေ့ချင်မည်ဟု သဌေးဆင်ခြင်ကာ သွားပြီး “မင်းကြီး အိမ်ကြွလာသည်၊ သင်ဖူးသင့်သည်” ဟု ပြောလိုက်သည်။</p> <p>သတုလကာယီသည် လျောင်းစက်ရင်းက “မင်းဆိုတာ ဘယ်လိုလူပါလဲ”၊ “ငါတို့ကို အစိုးရသူ” ဟု သဌေးကပြောလိုက်လျှင် သတုလကာယီသည် မကျေနပ်မှု ပြလိုရကား “ငါတို့သည် ကုသိုလ်ကို ကောင်းစွာမပြုဖြစ်ကြ၊ သို့မဟုတ်သောကြောင့် ငါတို့အပေါ် အုပ်ချုပ်သူ<br> <br>စာမျက်နှာ-302 <hr> လူတန်းစား ရှိနေရသည်၊ သဒ္ဓါနုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါတို့ပြုခဲ့၍ စည်းစိမ်ကြီးသော်လည်း သူတပါးပိုင်နက် လူလာဖြစ်ကြသည်၊ ငါတို့ကံကို ဧကန်မယုံဘဲ ဒါနပြုခဲ့ကြလိမ့်မည်၊ သူများပိုင်နက် လူလာဖြစ်ရခြင်းသည် သဒ္ဓါမပါဘဲ ဝတ်ကျေဝတ်ကုန်အလှူ၏ အကျိုးတည်း” ဤသို့ညည်းတွားပြီး “အရှင်၊ ယခု ကျွန်တော်မ ဘယ်အမှု ပြုရမည်နည်း” ဟု မေးရာ ဇောတိကက ယပ်တောင်ယူ၍ ယပ်ခတ်ခိုင်းလိုက်သည်။</p> <h3>ကျောက်ရောင်ဖြင့်သာနေသော ဇောတိကမောင်နှံ</h3> <p>သတုလကာယီသည် မင်းကြီးကို ယပ်ခတ်နေစဉ် မင်းကြီး၏ ဦးရစ်ခေါင်းပေါင်းနံ့လေသည် သဌေးကတော်၏ မျက်လုံး ၂ ဘက်အတွင်း ဝင်သဖြင့် မျက်ရည်များ ကျလာသည်၊ “မိန်းမများ ပညာနည်းသည်၊ သူ့စည်းစိမ်ငါသိမ်းမည်ထင်ပြီး ငိုသည်ဖြစ်မည်၊ ငါမသိမ်းကြောင်း နှစ်သိမ့်လိုက်ပါ” ဟု မင်းကြီးမြင်၍ ဇောတိကကို ပြောခိုင်းသည်။ “ငိုသည်မဟုတ်ပါ၊ ခေါင်းတော်နံ့ကြောင့် မျက်ရည်ကျရပါသည်၊ သဌေးကတော်ကား မီးရောင်မကြည့်ရဘဲ ကျောက်မျက်ရတနာရောင်ဖြင့်သာ စားသောက်နေထိုင်အိပ်စက်ပါသည်” ဟု ဇောတိကက ရှင်းလင်းလျှောက်ထားပြီး မင်းကြီးအတွက်လည်း ကျောက်မျက်ရတနာရောင်ဖြင့်သာ နေနိုင်ရန် သခွားသီးခန့် တန်ဖိုးအနဂ္ဃထိုက်သည့် ကျောက်မျက်ရတနာကြီး ဆက်သသည်၊ မင်းကြီးသည် ဇောတိက၏ ပြာသာဒ်ကြီးကို စေ့စပ်စွာကြည့်ပြီး “သင့်စည်းစိမ်ကား ခမ်းနားကြီးကျယ်ပေစွ” ဟု ချီးမွမ်းပြောကြား ပြန်သွားသည်။</p> <h3>အဇာတသတ်ပိုင်ဉာဏ် အပိုင်မရ</h3> <p>အဇာတသတ်မင်းသားသည် မိတ်ပျက်ဒေဝဒတ်နှင့်ပေါင်းကာ မင်းပြုလျက် ခမည်းတော်ကို ရှားမီးကျီးတင်ကာ ကွယ်လွန်စေပြီး နောက်ပိုင်းတွင် “ဇောတိကပြာသာဒ် သိမ်းယူမည်” အကြံဖြင့် စစ်ဆင်ထွက်လာသည်၊ ဇောတိက၏ ရတနာတံတိုင်း၌ မိမိစစ်တပ်ရိပ်ကို မြင်လျှင် “မိမိကို ခုခံတိုက်မည့် ဇောတိကစစ်တပ်” ဟု ထင်၍ မကပ်ဝံ့ပေ။ ထိုအချိန် ဇောတိကသဌေးကား ဥပုသ်စောင့်ကာ နံနက်စာစောစောစားပြီး ဘုရားကျောင်းတော်သွား တရားနာနေသည်။</p> <p>ဇောတိက၏ ပထမတံခါးမုခ် ယမကာဠနတ်ဘီလူးသည် အဇာတသတ်မင်းနှင့် စစ်တပ်ကို တိုက်ထုတ်လိုက်သည်၊ အဇာတသတ်ကား ဦးတည်မိရာ ကျောင်းတော်ရောက်သွားရာ မင်းလာသည်ကိုမြင်သော် ဇောတိကသဌေးက အကြောင်းကို မေးလျှောက်ပြီး ထရပ်သည်တွင် “သင့်လူများကို ငါ့တိုက်ခိုင်းပြီး သင်က ကျောင်းတော်လာ တရားနာနေသလို နေလိုက်သလော” ဟု အဇာတသတ်က ရန်တွေ့လိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-303 <hr> “အကျွန်ုပ်အိမ်သိမ်းဖို့ အသင်မင်းကြီးသွားပါသလား” ဟု ဇောတိကက မေးရာ မင်းက ဟုတ်ကြောင်း ပြန်ကြားလျှင် “အကျွန်ုပ်မကျေနပ်လျှင် မင်းပေါင်းအထောင်သော်မျှ ကျွန်ုပ်အိမ် သိမ်းမရပါ”၊ “သင်ရှင်ဘုရင်မို့လား” ဟု ဇောတိက၏ ရဲရင့်သော အပြောကို အလွန်စိတ်ဆိုးပြီး အဇာတသတ်က ပြန်မေးသည်။</p> <h3>ဘုန်းရှင် ကံရှင် မပေးလျှင် မရပါ</h3> <p>“ကျွန်ုပ် ရှင်ဘုရင်မဟုတ်ပါ၊ သို့ပေမယ့် ကျွန်ုပ်ဥစ္စာ မြိတ်ဆာတမျှင် ကျွန်ုပ် မကျေနပ်လျှင် မင်းများ၊ ခိုးသူများ ယူမရပါ”၊ “သင်သဘောတူမှ သင့်ပစ္စည်း ငါယူရမှာလား၊ ငါရှင်ဘုရင်၊ ယူချင်ယူနိုင်သည်” ဟု ဣန္ဒြေရရ ဇောတိက၏ လျှောက်တင်ချက်ကို မင်းမာန်တက်ပြီး မိန့်ရာတွင် ဇောတိကသည် လက်ဖမိုး ၂ ဘက်ဆန့်ပြီး “ကျွန်ုပ်လက် ၁၀-ချောင်းက လက်စွပ်ကွင်း ၂၀-ကျွန်ုပ်မပေးပါ၊ စွမ်းနိုင်လျှင် မင်းကြီး ဖြုတ်ယူ” ဟု ရဲရင့်စွာပြောလိုက်သည်။</p> <p>မြေ၌ထိုင်လျက် ခုန်လျှင် ၁၈-တောင်၊ ရှပ်ခုန်လျှင် အတောင် ၈၀-အမြင့်ခုန်နိုင်သော စွမ်းအားရှင် အဇာတသတ်သည် လက်စွပ်များကို အပြန်အလှန် ချွတ်ယူသော်လည်း ရာဇဣန္ဒြေသာ ပျက်သည်၊ တကွင်းမျှ ချွတ်မရပါ။ “အရှင်မင်းကြီး ပုဆိုးတော် ဖြန့်ခံပါ” ဟု ဇောတိက လျှောက်တင်ပြီး လက်ချောင်းများ ဖြောင့်ကာ အောက်စိုက်လိုက်လျှင် လက်စွပ်ကွင်း ၂၀-အလွယ် ကျွတ်ကျလာ၏။</p> <h3>ကာမအာရုံ လန့်စရာ စုံသည်</h3> <p>“အရှင်မင်းကြီး မျက်မြင်ပါပဲ၊ ကျွန်ုပ်သဘောမတူက သိမ်းမရပါ” ဟု လျှောက်တင်ပြီး မင်း၏ အရိုင်းပြုမှုကြောင့် သံဝေဂရကာ “ကျွန်ုပ်အား ရဟန်းပြုခွင့်ပေးပါ” ဟု ခွင့်တောင်းလိုက်သည်။ “သူရဟန်းပြုလျှင် သူပြာသာဒ် အလွယ်ယူနိုင်မည်” ထင်ပြီး “သင့်သဘောပဲ” ဟု မင်းကြီးက ချက်ချင်း ခွင့်ပြုလိုက်သည်။ ဇောတိကသည် ရဟန်းပြုပြီး တရားအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>အရှင်ဇောတိက ရဟန္တာဖြစ်ဖြစ်ချင်း ပြာသာဒ်စသော စည်းစိမ်များ ကွယ်သွားပြီး သတုလကာယီ သဌေးကတော်ကိုလည်း နတ်များက မြောက်ကျွန်း ပြန်ပို့ကြသည်။ ရဟန်းတော်များက အရှင်ဇောတိကအား “ပြာသာဒ်စည်းစိမ်နှင့် သဌေးကတော်အပေါ် တွယ်တာသေးသလော” ဟု မေးရာ “မတွယ်တာတော့ပါ” ဟု ဖြေလျှင် “အရှင်ဇောတိကသည် အရဟတ္တဖိုလ်ကို လိမ်ညာ၍ ဝန်ခံသည်” ဟု ဘုရားထံ သံဃာများက လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “ငါ့သား ဇောတိကမှာ တဏှာမရှိရိုး အမှန်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ယော စ တဏှံ ပဟန္တွာန- စသော ဂါထာကို ဟောတော်မူရာ အဆုံး၌ သောတာပန်စသည် တည်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-304 <hr> ၂- မေဏ္ဍက သဌေးကြီးဖြစ်ရပ်များ<br> မေဏ္ဍကအလောင်းကား လွန်ခဲ့သော ၉၁ ကမ္ဘာ ဝိပဿီဘုရား လက်ထက် အပရာဇိတ သူကြွယ်ဖြစ်ခဲ့သည်၊ အမေ့မောင် အပရာဇိတသူကြွယ် (ဇောတိကအလောင်း) က ဂန္ဓကုဋီဆောက်ရာ ကုသိုလ်ပါဝင်ခွင့်မပေးသဖြင့် ဆင်ဝင်ခန်းမဆောင် ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့ရ၏၊ ရတနာအပြည့် စီခြယ်ဆောက်လုပ်ပြီး ခန်းမဆောင်အလယ်၌ ရတနာတရားမဏ္ဍပ်ထိုးကာ ဓမ္မာသနပလ္လင် ခင်းထားသည်။</p> <h3>တရားပလ္လင် မေဏ္ဍက ပြင်ဆင်ပုံ</h3> <p>ပလ္လင်ခြေနှင့်ဘောင်များမှာ နီဖလံရွှေဖြင့်ပြီးသည်၊ ပလ္လင်ခြေအောက်၌ ရွှေဆိတ်ရုပ် ၄-ရုပ်ခုံထားသည်၊ ခြေတင်ခုံခံ ရွှေဆိတ် ၂-ရုပ်၊ တရားမဏ္ဍပ်၌ ရွှေဆိတ် ၆-ရုပ် ဝန်းရံထားသည်၊ ပလ္လင်အခင်းမှာ ရွှေခြည်ထိုး ပုလဲချည်ကြိုးများဖြင့် ယက်၍ ပလ္လင်နောက်မှီမှာ စန္ဒကူးနံ့သာသားဖြစ်သည်။</p> <p>ဆင်ဝင်ဆောင် ရေစက်ချပွဲ ၄-လလုံး သံဃာ ၆-သိန်း ၈-သိန်းတို့အား အလှူကြီး လှူသည်၊ နောက်ဆုံးနေ့ တိစီဝရိတ် တစုံစီလှူရာ အငယ်ဆုံးသံဃာရသော သင်္ကန်း တသိန်း (သီဟိုဠ်မူတထောင်) တန်သည်၊ ဆင်ဝင်ခန်းဒကာ အပရာဇိတ သူကြွယ်သည် ကောင်းမှုပြု၊ လူနတ်တို့၌ ကျက်စားပြီး၍ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ၌ ဗာရာဏသီ မဟာဘောဂ သဌေးကြီး ဖြစ်လာသည်။</p> <h3>ကိန်း ခန်း နက္ခတ် မှန်ကန်တတ်သည်</h3> <p>ယင်းသဌေးကြီး မင်းခစားသွားစဉ် ပုရောဟိတ်၏ “၃ - နှစ်ကျော်လျှင် အငတ်ဘေးဆိုက်မည်” ဟူသော နက္ခတ်ဆိုင်ရာ ဟောပြောချက်အရ စပါးတိုးချဲ့စိုက်ပျိုးရုံမျှမက စပါးကျီအလုံးပေါင်း ၁၂၅၀-ဆောက်ကာ စပါးသိုလှောင်သည်၊ ကျီမဆံ့သော စပါးများကို အိုးကြီးများ၊ မြေကွင်းကြီးများ၌ ထည့်၍ သိမ်းစေပြီး ပိုလျှံစပါးများကို မြေညက်နှင့်နယ်၍ အိမ်နံရံများကို လိမ်းကျံစေသည်။</p> <p>အငတ်ဘေး ဆိုက်လာသော် သဌေးကြီးသည် သိုမှီးစပါးများကို သုံးစားသည်၊ အချိန်ကြာ၍ သိုလှောင်စပါးများ ကုန်သော် ပုဏ္ဏကိုထား၍ အခြံအရံများကို တော်ရာသွားခိုင်းသည်၊ ထိုကျွန်ပုဏ္ဏနှင့် သဌေးလင်မယား သားနှင့် ချွေးမ အိမ်သား ၅-ဦးတို့သည် မြေမြှုပ်စပါးများ၊ နံရံလိမ်းစပါးများကို စားသောက်၍ ကုန်လုနီးလျှင် နံရံခြေမြေကိုခွါပြီး ရေစိမ်ယူ၍ ရသောစပါးတခွက်ကို ယောင်းဖွပ်ကာ ရသောဆန်တစလယ်ကို အိုး၌ထည့်သွင်းမြေမြှုပ်ထားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-305 <hr> ထိုဆန်တစလယ်မှာ ယာဂုကျိုသောက်လျှင် ၂-ကြိမ်လောက်သော်လည်း သဌေးကြီးအမိန့်အရ ဝဝစားသေမည်ရည်ကာ ထမင်းပင်ချက်ပြီး ၅-ပုံပုံ၍ သဌေးကြီးဆိုင်ရာကို ရှေ့၌ချထားစဉ် သမာပတ်မှထပြီး၍ ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်ဖြင့် မြင်တော်မူသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တပါးသည် ဂန္ဓမာဒနတောင်မှ သဌေးကြီးအိမ် တံခါး၌ ရပ်တော်မူသည်။</p> <h3>အသက်ကို စွန့်ရစေ ဒါနမတွန့်သော မိသားစု</h3> <p>သဌေးကြီးသည် အရှင်မြတ်ကိုမြင်လျှင် သဒ္ဓါစိတ်ဖြင့် “ရှေးကဒါနမရှိ၍ အငတ်ဘေး ငါတွေ့ရသည်၊ ဤထမင်းသည် ငါ့အတွက် တရက်စာတည်း၊ လှူလျှင် ကမ္ဘာကုဋေများစွာ ချမ်းသာကို ပေးပေလိမ့်မည်” ဟု ရည်၍ အရှင်မြတ် သပိတ်၌ လောင်းထည့်သည်၊ လောင်းလှူ၍ တဝက်အရောက် အရှင်မြတ်က သပိတ်ကို ပိတ်ရာ “တဦးစာကို ၂-ဦး မစားလောက်ပါ၊ တပည့်တော်အား ပစ္စုပ္ပန်လောကအတွက် မချီးမြှောက်ဘဲ တမလွန်လောကအတွက်သာ ချီးမြှောက်တော်မူပါ” ဟု လျှောက်ကာ အားလုံးလှူပြီး-<br> ၁။ သံသရာမှာ အငတ်ဘေး ဝေးရပါလို၏။</p> <p>၂။ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးအား မျိုးရိက္ခာထမင်းပေးနိုင်ကာ အလုပ်မလုပ်ဘဲ စပါးကျီ ၁၂၅၀-ကို ရှင်းပြီး ကျီဝထိုင်လျက် ကောင်းကင်ကြည့်လိုက်လျှင် သလေးစပါးမိုး ကျီအပြည့် ရွာပါစေ။</p> <p>၃။ သံသရာမှာ ဤဇနီး၊ ဤသား၊ ချွေးမ၊ ကျွန်များနှင့်သာ ဤအတိုင်း တော်စပ်ဆုံဆည်းရပါလို၏” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။</p> <h3>အစွဲကြီးသော မိသားစု ဆုတောင်း</h3> <p>“သဌေးကြီးပင် အငတ်ခံနိုင်သည်၊ ငါလည်း စားရန်မသင့်” ဟု သဌေးကတော်ကြီးကြံကာ အရှင်မြတ်အား မိမိဝေစုလှူပြီး “ထမင်းခွက် ရှေ့ထားကာ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးအား ထမင်းပေးသော်လည်း တပည့်တော် မထသမျှ ယူရာကပြန်ပြည့်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းလိုက်သည်။ (နောက် ၃-ဦး၌လည်း ၁-၃-တူ၍ ၂-ဆုတောင်းသာ ထူးသည်။)</p> <p>သားဖြစ်သူကလည်း ဝေစုလှူပြီး “အသပြာထောင်ထုပ် ကိုင်ကာ တကျွန်းလုံး ပေးသော်လည်း ထောင်အိတ်ပြည့်မြဲပြည့်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။</p> <p>ချွေးမကလည်း လှူပြီး “စပါးတတောင်း အရှေ့ထားကာ တကျွန်းလုံးအား မျိုးရိက္ခာထမင်း ပေးမကုန်ဘဲ ရှိပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသလို ကျွန်ပုဏ္ဏကလည်း လှူပြီးလျှင် “တကြိမ်ထွန်လျှင် ဝဲယာ ထွန်ရေး ၃-ကြောင်းစီ၊ အလယ်တကြောင်းအားဖြင့် စပါး ၄ တင်းပျိုးကျဲလောက်အောင် ထွန်ရေး ၇-ကြောင်း ပြီးမြောက်ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်၊ (ကျွန်ပုဏ္ဏသည် သေနာပတိဆု ယနေ့တောင်း၊ ယနေ့ရနိုင်ပါ၏၊ အရှင်များ၌ ချစ်ခင်၍ ကျွန်ဆုကိုသာ တောင်းသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-306 </p><hr> <h3>ငါးယောက်စာ ငါးရာစားလောက်သည်</h3> <p>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအရှင်မြတ်ကလည်း “သင်တို့ဆန္ဒအတိုင်း ဖြစ်ကြပါစေ” ဟု ဆုပေးပြီး ၂-ဂါထာဖြင့် အနုမောဒနာပြုကာ အလှူရှင်များ ပိုမို ကြည်ညိုစေရန် “ဂန္ဓမာဒနတောင်တိုင်အောင် ငါ့ကိုမြင်ကြစေ” ဟု အဓိဋ္ဌာန်ပြုကာ ကြွသွားပြီး ရောက်လျှင် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ၅၀၀-တို့အား လောက်ငစွာ ခွဲဝေလှူဒါန်းသည်၊ သဌေးကြီးမိသားစုလည်း အားလုံးမြင်ရ ကြည်ညိုကာ ရပ်နေကြသည်။</p> <p>မွန်းလွှဲပြီးသော် သဌေးကတော်ကြီးသည် ထမင်းအိုးကို ဆေးကြောဖုံးပိတ်ထားလိုက်သည်၊ သဌေးကြီးကား ဆာလှသဖြင့် အိပ်ပျော်သွား၏၊ ညနေစောင်း၍ နိုးလျှင် “ငါ ဆာလှသည်၊ ထမင်းချိုးကပ်များရှိလေမလား ကြည့်ပါဦး” ဟု ပြောလျှင် သဌေးကတော်ကြီးသည် အပြောင်ဆေးထားသည်ကို သိလျက် မရှိဟု မပြောဘဲ “အိုးဖွင့်ကြည့်ပြီးမှ ပြောမည်” ဟု ကြံကာ သွားဖွင့်ကြည့်သည်၊ မြလေးပန်းငုံပမာ ဖြူဖွေးသော ထမင်းဖြင့် ပြည့်လျက် စလောင်းဖုံးပင် ကြွတက်နေသည်ကို မြင်၍ တကိုယ်လုံး ဝမ်းသာလုံးဆို့ကာ သဌေးကြီးကို “အရှင်ထပါ၊ ပြောင်အောင်ဆေးအုပ်ထားခဲ့သော ထမင်းအိုးမှာ ထမင်းပြည့်နေပါပြီ၊ ကုသိုလ်မည်သည် ပြုသင့်ပေစွ၊ ချမ်းသာပေစွ၊ စားပါ” ဟု ပြောဆိုလျက် သားအဖ ၂-ဦး ကျွေးပြီးမှ ချွေးမနှင့်အတူ မိမိစားကာ ကျွန်ပုဏ္ဏကိုပါ ပေးသည်။</p> <h3>တဦးထွန်က တကျွန်းလုံး ချမ်းသာ</h3> <p>ထမင်းအိုးမှာ မည်မျှယူယူမကုန်ပေ၊ ပထမခူးသောယောက်မနေရာသာ ထင်နေသည်၊ ထိုနေ့မှာပင် စပါးကျီများ၊ အိုးကြီးများ စပါးပြည့်ကြသည်၊ သဌေးကြီးသည် “ငါ့အိမ်မှာ ရိက္ခာထမင်း အလုံအလောက်ရှိသည်၊ လိုသလို လာယူကြ” ဟု မြို့တွင်း သတင်းလည်စေရာ အားလုံးလာယူကြသဖြင့် သဌေးကြီးကိုမှီ၍ တကျွန်းလုံး အသက်ရှင်ကြရသည်။</p> <p>သဌေးကြီးသည် စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ ကျင်လည်ပြီး ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေး ဖြစ်လာသည်၊ သဌေးကတော်သည်လည်း ဇနီးပင် ဖြစ်လာသည်၊ သဌေးအိမ်နောက်ပိုင်း ၈-မင်းပယ်မြေ၌ (ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ရွှေဆိတ်ရုပ် ပူဇော်ခဲ့သဖြင့်) ဆင် မြင်း ဥသဘ ပမာဏရှိသော ရွှေဆိတ်ရုပ်ကြီးများသည် မြေခွဲထွက်ကာ အရုပ်ချင်းထိ ပေါ်လာသည်၊ ဆိတ်ရုပ်ခံတွင်းများ၌ အဆင်း ၅-မျိုးရှိသည့် ချည်ဂေါ်လီလုံးများ တပ်ထားရာ ထောပတ်၊ ဆီများ၊ အဝတ်အစား၊ ရွှေ၊ ငွေစသည်ကို အလိုရှိလျှင် ယင်းချည်လုံးများ ဖယ်လိုက်ပါက ခံတွင်းတခုမှပင် တကျွန်းလုံးအတွက် ဘာမဆိုလိုရာရနိုင်သည်၊ ထိုအချိန်မှစ၍ ရွှေဆိတ်ရုပ်ရှင် မေဏ္ဍကသဌေးတွင်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-307 <hr> ချဖူးရေစက် ငှက်သစ္စာ သံသရာ<br> ထိုသဌေးကြီးလင်မယား၌ ရှေးဘဝကသားပင်လျှင် ယခုဘဝ ဓနဉ္စယ (ဝိသာခါ၏ ဖခင် ဓနဉ္စယသဌေး) သား ဖြစ်လာသည်၊ ရှေးချွေးမသည်ပင် ယခုဘဝ (စန္ဒပဒုမာ) ချွေးမ၊ ရှေးကျွန်သည်ပင် ယခု (ပုဏ္ဏ) ကျွန်ဖြစ်လာသည်၊ (ဝိသာခါဖြစ်ရပ်၌ ယင်း ၅-ဦး၏ အာနုဘော်ဖော်ပြပြီး။)</p> <p>မေဏ္ဍကသဌေးကြီး ဘုရားတရားနာရ၍ သောတာပန်တည်ပြီးသောအခါ ဘုရားရှင်အား “အရှင်မြတ်ထံ မိမိလာစဉ် တိတ္ထိများက အရှင်မြတ်အပြစ်ပြောပြီး တားကြပါသည်” ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “သတ္တဝါများသည် မိမိအပြစ်ကြီးကို မမြင်သော်လည်း သူတပါးအပြစ်ကိုကား မရှိကို အရှိလုပ်ကာ လွှင့်တတ်ကြသည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး သုဒဿံ ဝဇ္ဇမညေသံ- စသောဂါထာကို ဟောတော်မူရာ အဆုံး၌ သောတာပန်စသည် တည်ကြသည်။</p> <h3>၃- ဇဋိလ သဌေးကြီး၏ ဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>ကဿပဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီး၍ ဓာတုစေတီတော် တည်ထားချိန် ဇဋိလအလောင်းကား ရွှေပန်းထိမ်သည် ဖြစ်ခဲ့သည်၊ စေတီတော်မြောက်မုခ် ဘာ့ကြောင့် မတက်သနည်း၊ “ရွှေမလောက်လို့ပါ ဘုရား” ရဟန္တာတပါး အမေးကို လူများက ဖြေကြသည်။ “ငါမြို့တွင်းသွား နှိုးဆော်မည်၊ သင်တို့ ရိုရိုသေသေလုပ်ကိုင်ကြ” ဤသို့ ရဟန္တာအရှင်မြတ်က အားပေးမိန့်ကြားပြီး မြို့တွင်းဝင်နှိုးဆော်ရာ ရွှေပန်းထိမ်သည်အိမ် ရောက်လာသည်။</p> <h3>မယားကြောက်၍ ဘုရားငေါက်သူ ဇဋိလအလောင်း</h3> <p>ရွှေပန်းထိမ်သည် ဇနီးမောင်နှံ ရန်ဖြစ်နေချိန် “သတို့တာဝန်ယူထားသည့် မြောက်မုခ် ရွှေမလောက်ဖြစ်နေသည်၊ ရွှေကို သိသင့်သည်” ဟု အရှင်မြတ်က နှိုးဆော်ရာ ဇနီးကို စိတ်ဆိုးနေသော ရွှေပန်းထိမ်သည်က “သင့်ဘုရား ရေထဲချသွားပစ်ပါ” ဤသို့ရိုင်းပျစွာ ပြောရာတွင် “ရှင်သိပ်ကြမ်းသည့် မကောင်းမှုပြုပြီ၊ ကျွန်မစိတ်ဆိုးလျှင် ဆဲလိုဆဲ၊ ရိုက်လိုရိုက်ပါ၊ ဘာ့ကြောင့် ဘုရားအပေါ် ရန်လိုမှု ပြုသနည်း” ဟု ဇနီးသည်က အပြစ်တင်မှ ရွှေပန်းထိမ်သည် သံဝေဂရကာ သည်းခံဖို့ လျှောက်ထားသည်။</p> <p>“ငါ့မြတ်စွာဘုရားကို နှုတ်ဖြင့် ပြစ်မှားမိ၍ ဘုရားကိုသာ ကန်တော့ပါ” ဟု အရှင်မြတ်က မိန့်လျှင် ရွှေပန်းထိမ်သည်က ကန်တော့နည်းကို မေးသဖြင့် “ရွှေပန်းအိုး ၃-လုံးလုပ်၊ အတွင်းမှာ ဌာပနာသွင်း ကန်တော့လေ” ဟု နည်းပေးမှ သား ၃-ဦးခေါ်ကာ အကြောင်းပြောပြကူညီကြစေသည်၊ “အဖေ့ဖာသာပြစ်မှား အဖေသာလုပ်ပါ” ဟု သားကြီး၊ သားလတ် ၂-ဦးလုံးက ဤအတိုင်းပြောကာ မကူညီကြ၊ သားငယ်ကမူ “ဖခင်<br> <br>စာမျက်နှာ-308 <hr> အလုပ်ကိစ္စ သားတာဝန်ပါ” ဟု ပြောဆို၍ ရွှေပန်းခိုင် ၃-ခု ကူလုပ်ပေးသည်၊ ပြီးလျှင် အရှင်မြတ်အမိန့်အတိုင်း လှူဒါန်းကန်တော့သည်။</p> <h3>မာတုဂါမ ဘုံ ၇-ဆင့်ပေါ်ပင် စိတ်မချရ</h3> <p>ရွှေပန်းထိမ်သည်မှာ ဆိုခဲ့သော နှုတ်ပြစ်မှုကြောင့် ၇ ဘဝ ရေမျှောခံရသည်၊ နောက်ဆုံးဘဝ ဗာရာဏသီသဌေးသမီးဝမ်း၌ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်ကိုစွဲ၍ ရသောသား ဇဋိလ ဖြစ်လာသည်၊ ဖြစ်ပုံမှာ ငါတို့ဘုရားလက်ထက် လှပတင့်တယ် ၁၆ နှစ်အရွယ်ရှိ ဗာရာဏသီသဌေးသမီးသည် ကျွန်မတဦးနှင့် ဘုံ ၇-ဆင့်ပြာသာဒ်ထက် စံနေစဉ် ပြတင်းပေါက် ဖွင့်ကြည့်မိသောတနေ့ ကောင်းကင်ပျံ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်သည် မြင်၍ဝင်လာကာ ချစ်ကျွမ်းနှီးနှောသည်။</p> <p>မကြာမီကိုယ်ဝန်ရလာသဖြင့် မေးသော ကျွန်မအား သဌေးသမီးက နှုတ်ပိတ်ကာ ဖွားလာသောကိုယ်ဝန်ကို အိုးသစ်၌ထည့်ပြီး မြစ်ကျောမျှောစေသည်၊ အိုးကို အများမေးလျှင် “သခင်မအတွက် ဗလိနတ်စာ” ဟုလည်း ပြောစေသည်။</p> <h3>မိန်းမ ၂-ဦး ဇဋိလ လုကြပုံ</h3> <p>သားငယ်နှင့်မျောလာသောအိုးကို ဂင်္ဂါမြစ်အောက်ဆိပ်၌ ရေချိုးနေသော မိန်းမ ၂-ယောက်မြင်၍ တယောက်က “ဟိုး ငါ့အိုး”၊ တယောက်က “အိုးတွင်းပစ္စည်း ငါ့ပစ္စည်း” ပြောဆိုဆယ်ယူဖွင့်ကြရာ သားငယ်ကိုမြင်ရသည်၊ အိုးမှတ်သူက “သူငယ်ပါ သူဆိုင်သည်” ပြောသလို ပစ္စည်းမှတ်သူကလည်း “သူ့စကားအတိုင်း သူပိုင်သည်” အငြင်းပွားကြ၊ ရုံးရောက်ကြသည်။</p> <p>အမတ်များ မဆုံးဖြတ်နိုင်၍ မင်းထံရောက်ရာ “ဒုတိယမိန်းမ သူငယ်ပိုင်” ဆုံးဖြတ်ပေးသည်။ သူငယ်၏ မွေးစားမိခင်သည် အရှင်မဟာကစ္စည်း၏ ဆွမ်းအမဖြစ်ရကား “အရှင်မြတ်ထံ ရှင်ပြုစေမည်” ဟု ကြံကာ ပွေးမြူသည်၊ ဖွားမြင်စဉ် ကိုယ်ဝန်အညစ်အကြေးကို မဆေးရသဖြင့် ဆံပင်များမှာ ဆံကျစ်ပမာ ပတ်ထွေးနေ၍ ဇဋိလဟု အမည်ပေးသည်။</p> <p>ဇဋိလ သွားလာနိုင်သော အရွယ်တွင် ဆွမ်းခံကြွသော အရှင်မဟာကစ္စည်းအား ဆွမ်းအမက ကလေးနှင့်စပ်သော ရည်ရွယ်ချက်ကို လျှောက်ထားလှူလိုက်သည်၊ အရှင်မြတ်သည် သူငယ်ကို ခေါ်သွားရင်း လူစည်းစိမ်ခံစားရန် ကံရှိမရှိကြည့်ရာ “ဘုန်းကံရှင်” ဟု သိသည်၊ “ယခုကား ငယ်၍ ဉာဏ်နုသေးသည်” ဆင်ခြင်ကာ ခေါ်သွားပြီး တက္ကသိုလ်ပြည် ဒကာရင်းတဦးထံ သားအဖြစ် အပ်ထားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-309 <hr> ဘုန်းကံရှင်များ လိုအင်ဆန္ဒ ပြီးစီးရ<br> မွေးစားဖခင် ကုန်သည်၌ ၁၂-နှစ်မျှ ရောင်းမရသော ဘဏ္ဍာများရှိရာ ထိုပစ္စည်းများကို တနေ့တွင် ဆိုင်ပို့ပြီး ဇဋိလသူငယ်အား ဈေးနှုန်းပြော၍ ရောင်းခိုင်းကာ ခရီးသွားသည်၊ မြို့စောင့်နတ်များသည် ဈေးဝယ်သူများအားလုံးကို ဇဋိလဆိုင်လာအောင် စီမံပေးသဖြင့် ၁၂-နှစ် ပုံထားရသော ကုန်များ တရက်တည်းဖြင့် ပြတ်သွားသည်။</p> <p>ကုန်သည်ပြန်လာ၍ ဆိုင်မှာ အရောင်းပစ္စည်း မမြင်လျှင် “ရောင်းကုန်များကို ဖျက်ဆီးပစ်သလော”၊ “မဖျက်ဆီးပါ၊ အဖေတို့မှာခဲ့သောဈေးနှင့် ရောင်းပြီးပါပြီ၊ စာရင်းအရ ဤငွေတွေပါပဲ” ဟု ဖခင်၏အမေးကို ဇဋိလက ပြောဆိုပြီး စာရင်းနှင့်တကူ ငွေများအပ်သည်၊ မွေးစားဖခင်သည် အလွန်ကျေနပ်၍ “အဖိုးတန်ယောက်ျားပါလား၊ ဘယ်နေရာက ဘာလုပ်လုပ် ချမ်းသာစွာ အသက်မွေးနိုင်မည့်သူပဲ” ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ အရွယ်ရောက်ပြီး သမီးနှင့် လက်ဆက်ပေးလိုက်သည်။</p> <p>အလုပ်သမားများကို သမီးနှင့် သမက်နေရန် အိမ်ကြီးတလုံးဆောက်ခိုင်းပြီး အိမ်ခွဲပေးလိုက်သည်။</p> <h3>ရွှေတောင်ပေါက်သော ဇဋိလသဌေး</h3> <p>ဇဋိလလုလင် အိမ်တက်မင်္ဂလာပွဲကျင်းပ၍ ခြေတဘက် တံခါးခုံကို နင်းမိလျှင် အိမ်နောက်ပိုင်း၌ မြေပေါက်ကာ အတောင် ၈၀-မြင့် ရွှေတောင်ကြီး ပေါက်လာသည်၊ ထိုသတင်း မင်းကြီးကြားလျှင် သဌေးထီးဖြူ အဆောင်အယောင်များဖြင့် သဌေးရာထူး မြှောက်စားလိုက်ရာ ဇဋိလသဌေးကြီးဟု ထင်ရှားတော့သည်။</p> <p>သား ၃-ဦး အရွယ်ရောက်လာချိန် ရဟန်းပြုရန် စိတ်ညွတ်လာသော ဇဋိလသဌေးကြီးသည် “စည်းစိမ်တုသူ သဌေးမရှိလျှင် ငါ့အား မင်းကြီးသည် ရဟန်းပြုခွင့် ပေးမည်မဟုတ်” ဟု ကြံပြီး စုံစမ်းရန် ရွှေသားအုတ်ချပ်နှင့် နှင်တံ ခြေနင်းများ သွန်းစေပြီး လူယုံများလက်အပ်ကာ “တစုံတရာ ကြည့်သယောင် လှည့်လည်စုံစမ်းကြ” ဟု မှာလွှတ်သည်။</p> <p>လူယုံများ လှည့်လည်ရင်း ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေးကြီးထံ ရောက်လာကြသည်၊ “ဘယ်ကိစ္စနှင့် လှည့်ကြသနည်း”၊ “ပစ္စည်းတခု ကြည့်လို၍ လှည့်ကြပါသည်” သဌေးကြီးအမေးကို ယုံတော်များက ဖြေလိုက်သည်၊ “ရွှေအုတ်စသည်များယူ၍ ဤလူများ လှည့်ဖို့ကိစ္စမရှိ၊ တိုင်းနိုင်ငံ စုံစမ်းရန် လှည့်ကြသည်” ဟု သဌေးကြီး ရိပ်မိပြီး “ငါ့အိမ်နောက်ပိုင်း ဝင်ကြည့်ကြ” ဟု လူယုံများကို ပြောလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-310 <hr> ဇဋိလထက် မေဏ္ဍကသာပုံ<br> သဌေးကြီးအိမ်နောက်ပိုင်း ရွှေဆိတ်ရုပ်ကြီးများကိုမြင်၍ လူယုံများ ပြန်ထွက်လာကြသည်၊ “မောင်တို့ရှာသောပစ္စည်း တွေ့ပြီလော”၊ “တွေ့ပါပြီ သဌေးကြီး”၊ သဌေးကြီးအမေးကို လူယုံများဖြေပြီး ခွင့်ပြုချက်အရ ဇဋိလသဌေးကြီးထံ လှည့်ပြန်လာကြသည်၊ “ငါတို့နှင့် တန်းတူသဌေး တွေ့ခဲ့ပါသလော”၊ “အရှင်သဌေးကြီးစည်းစိမ်က မပြောပလောက်ပါ၊ ဘဒ္ဒိယမြို့ မေဏ္ဍကသဌေးစည်းစိမ်ကား ဤမျှရှိပါသည်” စသည်ဖြင့် ဇဋိလသဌေး၏ အမေးကို လူယုံများက မြင်သမျှ ပြန်ပြောကြသည်။</p> <p>ဇဋိလသည် နှစ်သက်လှပြီး “အခြားသဌေးတဦးများ ရှိဦးမည်လော” ကြံကာ တသိန်းတန် ကမ္ဗလာပေးအပ်ပြီး လူယုံများကို လှည့်စေပြန်သည်၊ ရာဇဂြိုဟ် ဇောတိကသဌေး ပြာသာဒ်အနီး လူယုံများ မီးဖိုလျက် ရပ်နေကြစဉ် လူများလာပြီး ကိစ္စကို မေးရာ “တသိန်းတန် ကမ္ဗလာဝယ်သူမရှိဖြစ်နေသည်။ မြို့ယူသွားဖို့ကလည်း လမ်းမှာ လူဆိုးကြောက်ရ၍ မီးရှို့ပစ်မလို့ပါ” ဟု လူယုံများက ဖြေကြသည်။</p> <h3>တသိန်းတန်ကမ္ဗလာ မဝတ်လို၍ ကျွန်မငို</h3> <p>အကြောင်းစုံကို ဇောတိကသဌေးကြီး ကြားသဖြင့် ထိုလူယုံများကို ခေါ်ခိုင်းပြီး “မောင်တို့ကမ္ဗလာ တန်ဖိုးဘယ်လောက်လဲ”၊ “တသိန်းပါ” ဇောတိကသဌေးကြီးအမေးကို လူယုံများက ဖြေကြားသည်။ ဇောတိကသဌေးကြီးသည် မိမိလူများကို ထိုလူယုံများ ငွေတသိန်းအပေးခိုင်းပြီး ကမ္ဗလာကိုယူစေကာ “ငါ့တံခါးမုခ်သန့်ရှင်းရေးကျွန်မအား ပေးလိုက်” ဟု ညွှန်လိုက်သည်။</p> <p>ကျွန်မသည် ကမ္ဗလာကိုယူကာ ငိုကျွေးပြီး ဇောတိကသဌေးကြီးထံသွား၍ “ကျွန်တော်မမှာ အပြစ်ရှိလျှင် ရိုက်ဖို့သာ သင့်ပါသည်၊ ဤကမ္ဗလာကြမ်းကြီးကိုတော့ ကျွန်တော်မ မသုံးစွဲနိုင်ပါ” ဟု တိုင်ကြားရာ သဌေးကြီးက “သင်ဝတ်ရုံမဟုတ်၊ သင့်အိပ်ရာခြေရင်း ခြေသုတ်ရန် ငါပို့စေသည်၊ ခြေဖြင့်မျှ သင် မသုတ်နိုင်ဘူးလော” ဟု ရှင်းပြမှ ကျွန်မ ကျေနပ်ပြီး ယူသွားသည်။</p> <p>အခြေအနေကို မျက်မြင်ကိုယ်တွေ့ ဖြစ်ကြသော ဇဋိလသဌေး၏ လူယုံများသည် ဇဋိလထံပြန်သွား အကြောင်းစုံလျှောက်ကြသည်၊ ဇဋိလသဌေးကြီးသည် အလွန်ပင် သာယာစွာ ရဟန်းပြုရတော့မည်ကြံပြီး ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးထံ သွားခွင့်ပန်သည်။ ခွင့်ပြုချက်ရလျှင် အိမ်ပြန်ကာ သား ၃-ယောက်လုံးကို ခေါ်ပြီး ရွှေရိုးဟပ် စိန်ပေါက်ချွန်းကို ရွှေတောင်တူးရန် ပေးအပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-311 <hr> သား ၃-ဦး ကံချင်းမတူ<br> သားကြီးသည် ရွှေတောင်ကို စိန်ချွန်းဖြင့် တအားတူးသော်လည်း ကျောက်ဖျာကြီး ပေါက်ရသည့်အနေ ဖြစ်လေသည်၊ သားလတ်သည် နည်းတူပင်တည်း၊ သားငယ်မှာမူ ရွှေပန်းခိုင်ပူဇော်မှု၌ ကူညီခဲ့သောကြောင့် မြေညက်ပုံပမာ အလွှာလိုက် ရွှေများကွာကျသည်၊ ထိုအခါ ဖခင် ဇဋိလသည် “ဤရွှေတောင်ကား သားလတ်၊ သားကြီးတို့ ဘုန်းကံမပါ၊ ငါနှင့်သားငယ် ဘုန်းကံသာပါသည်၊ ညီငယ်နှင့် စိတ်တူညီမျှ စားသုံးကြ” ဟု မှာပြီး ဘုရားထံသွား ရဟန်းပြုသည်၊ တရားအားထုတ်ရာ ၂-ရက် ၃-ရက် အတွင်း ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာ ၅၀၀-ဆွမ်းခံကြွ၍ အရှင်ဇဋိလ၏သားများ အိမ်တံခါးရောက်ရာ သား ၃-ဦးက ၁၅-ရက် ဆွမ်းကပ်သည်၊ ဓမ္မသဘင်၌ သံဃာတော်များက အတောင် ၈၀-မြင့်သော ရွှေတောင်ကြီးနှင့် သား ၃ ဦးအပေါ် တွယ်မတွယ်မေးရာ အရှင်ဇဋိလက မတွယ်ကြောင်းလျှောက်လျှင် “အရဟတ္တဖိုလ်ကို လိမ်ညာ၍ ဝန်ခံသည်” ဟု သံဃာများက စွပ်စွဲကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် သိတော်မူ၍ “ငါ့သားဇဋိလမှာ လုံးဝတွယ်တာမှုမရှိ” မိန့်တော်မူပြီး ယော စ တဏှံ ပဟန္တွာန- ဂါထာကို ဟောတော်မူရာ အဆုံး၌ လူများ သောတာပန် စသည် တည်ကြသည်။</p> <h3>၄ - ကာဠဝဠိယသဌေးကြီးဖြစ်ရပ်များ</h3> <p>ငါတို့ဘုရားလက်ထက် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ကာဠဝဠိယသည် ဆင်းရဲလှ၍ ထမင်းမျှ ချက်မစားနိုင်၊ ဟင်းရွက်နှင့်ရောသော ယာဂုချဉ်ကို ဇနီးသည်က ပြုတ်ထားစဉ် သမာပတ်မှထ၍ ဉာဏ်ဖြင့်မြင်သော အရှင်မဟာကဿပသည် ယင်းတို့အိမ်တံခါး ကြွရောက်တော်မူသည်။</p> <h3>ဥစ္စာပါးသော်လည်း သဒ္ဓါများသော သူဆင်းရဲ</h3> <p>သူဆင်းရဲဇနီးသည် အသင့်ကျိုပြီး ယာဂုချဉ်အားလုံးကို အရှင်မြတ်သပိတ်၌ လောင်းထည့်လှူဒါန်းရာ အရှင်မြတ်ကြီးသည် ကျောင်းတော်ယူသွားပြီး ဘုရားရှင်အား ဆက်ကပ်သည်၊ ဘုရားရှင်သည် မျှရုံသာ အလှူခံပြီး ကျန်သမျှ သံဃာ ၅၀၀ အားလှူရာ လောက်ငသွားသည်၊ ဆွမ်းကြွင်းကောက်ရန်လာသော ကာဠဝဠိယပင် ယာဂုအနည်းငယ် သောက်ရသေးသည်။</p> <p>အရှင်မဟာကဿပသည် ယာဂုချဉ်ဒကာရမည့်ကောင်းကျိုး ဘုရားရှင်အားလျှောက်ရာ “နောက် ၇-ရက်မြောက်၌ ကာဠဝဠိယသည် သဌေးဖြစ်မည်” ဟု မိန့်ကြားလိုက်<br> <br>စာမျက်နှာ-312 <hr> သည်၊ ဘုရားရှင်၏ အမိန့်စကားကို နားဆတ်ဆတ်ကြားသော ကာဠဝဠိယသည် အိမ်ပြန်ကာ ဇနီးအား ပြောကြားလိုက်သည်။</p> <h3>သေခါနီး၍ ရိက္ခာယူလိုသူ</h3> <p>ထိုအချိန် အရှင်လတ်လတ် ကားစင်တင် တံကျင်လျှိုခံရသော ရာဇဝတ်သား တယောက်သည် မြို့လှည့်လည်လာသော ဗိမ္ဗိသာရမင်းကိုမြင်၍ အရဲစွန့်ပြီး ပွဲတော်စာ ထမင်းကိုတောင်းရာ ပို့လိုက်မည်ဟု မင်းကြီးက ဝန်ခံလိုက်သည်၊ သို့သော် ညပွဲတော်စာဆက်မှ သတိရပြီး ထိုပွဲတော်အုပ်ကို ရာဇဝတ်သားထံ ပို့မည့်သူ စီစဉ်စေသည်။ ရာဇဂြိုဟ်ပတ်ဝန်းကျင်ကား ဘီလူးများကျက်စားရာဖြစ်၍ မြို့ပြင်သို့ မည်သူမျှ ညမထွက်ဝံ့ကြရကား “ရာဇဝတ်သားထံ ထမင်းပို့မည့်သူ ထောင်ထုပ်ယူ” ဟု ဆိုင်ရာဝန်များက မြို့လှည့် ကြေညာစေသည်၊ ၂ ကြိမ်အထိ ပို့မည့်သူမရှိ၊ တတိယအကြိမ်မှ ကာဠဝဠိယ၏ဇနီးသည် ထောင်ထုပ်ကိုယူကာ ယောက်ျားအသွင်ဝတ်ဆင်ပြီး လက်နက်ငါးပါးဖွဲ့ချည်လျက် ပွဲတော်အုပ်ယူကာ ရဲရင့်စွာ မြို့မှ ထွက်ခဲ့သည်။</p> <h3>သတင်းပေး၍ ရွှေအိုးများရသူ</h3> <p>မြို့ပြင်ရောက်လျှင် ထန်းပင်စောင့် ဒီဃတာလနတ်ဘီလူးက “ရပ်လိုက်၊ သင် ငါ့အစာဖြစ်ပြီ” ခြိမ်းခြောက်ရာ “သင့်အစာ ငါမဟုတ်၊ ငါကား မင်းကြီးတမန်” ဟု ပြန်ပြောသည်၊ ဘယ်သွားမလဲမေးရာ တံကျင်လျှိုထားသော ရာဇဝတ်သားထံ သွားမည်ဟု ပြန်ပြောသည်။ “သတင်းတခု ယူသွားနိုင်မည်လား” ဆိုသဖြင့် ယူနိုင်ကြောင်း ဝန်ခံလျှင် ဘီလူးက “သုမနနတ်မင်းကြီး၏သမီး ဒီဃတာလဘီလူး၏ဇနီး ကာဠီနတ်သမီးမှာ သားဖွားလေပြီ ဟု တလမ်းလုံး အော်ပြောသွားပါ၊ ဤထန်းပင်ခြေရှိ ရွှေအိုး ၇-လုံးကို သတင်းပြောခ သင်ယူ” ဟု မှာလိုက်သည်။</p> <p>သူမသည် တလမ်းလုံး ယင်းသတင်း အော်ပြောသွားရာ အစည်းအဝေး ထိုင်နေသော သုမနနတ်မင်းကြီးကြား၍ သဒ္ဓါကြည်ညိုကာ သူမကိုခေါ်ပြီး “ဤသစ်ပင်ရိပ် ပြန့်ရာမှာရှိသော ရွှေအိုးများကိုယူ” ဟု ပေးလိုက်သည်။</p> <h3>မိန်းမအတွေ့ သေခါနီးပင် တွေ့လိုကြ</h3> <p>သူမသည် ရာဇဝတ်သားထံသွား၊ ထမင်းခွံ့ကျွေးရာ စားပြီး၍ ခံတွင်းကို လက်ဖြင့် သုတ်ပေးရာတွင် မိန်းမအတွေ့မှန်းသိ၍ ဆံထုံးကို ကိုက်ထားသည်၊ သတိရှိသော သူမသည် သန်လျက်ဖြင့် အံဆုံးဖြတ်ကာ မင်းကြီးထံ ပြန်သွားသည်။</p> <p>“သင် ထမင်းကျွေးပြီးကြောင်း ဘယ်အထောက်အထားဖြင့် ငါသိရမှာလဲ”၊ “ကျွန်တော်မ ဆံထုံးအမှတ်အသားဖြင့် သိတော်မူပါ” ဟု မင်းကြီးအမေးကိုဖြေ၍ ဖြစ်<br> <br>စာမျက်နှာ-313 <hr> ရပ်အားလုံးလျှောက်ထားကာ ရွှေအိုးများကို ယူစေသည်၊ မင်းကြီးသည် ရွှေအိုးများကိုယူပြီး “ဤမျှများသောဥစ္စာ အခြားသူများမှာ မရှိကြောင်း” မှူးမတ်များလျှောက်ချက်အရ သူမ၏အိမ်ရှင် ကာဠဝဠိယကို ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ နေရာခမ်းနား အဆောင်အယောင်များနှင့်တကွ သူဌေးရာထူး ပေးအပ်သည်။</p> <h3>၁၅-အဌာနပါဠိ ၁။ ပဌမဝဂ်</h3> <p>သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူသည် တစ်စုံတစ်ခုသော သင်္ခါရတရားကို နိစ္စသုခ ဟု မယူဆ၊ တစ်စုံတစ်ခုသောတရားကို အတ္တဟု မယူဆ၊ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သာ ယူဆသည်။</p> <p>ယင်းပုဂ္ဂိုလ်မြတ်သည် မိဘ၊ ရဟန္တာကို မသတ်၊ ဘုရားအား ပြစ်မှားလိုစိတ်ဖြင့် သွေးစိမ်းမတည်စေ၊ သံဃာကို သင်းမခွဲ၊ ဘုရားမှ တစ်ပါးသူကို ဆရာ မညွှန်း၊ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သာ ပဉ္စာနန္တရိယကံပြု၍ တစ်ပါးသူကို ဆရာဟု ညွှန်းသည်။</p> <p>လောကဓာတ်(ဇာတိခေတ်)တစ်ခု၌ ဘုရား ၂-ဆူ တချိန်တည်း မပွင့်၊ တဆူတည်းသာ ပွင့်တော်မူသည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူ</h3> <p>သောတာပန်အရိယာဖြစ်သည်၊ အမြင်ရှိသူ၊ တရားထူးရလာသူ၊ တရားထူးမြင်သူ၊ သေက္ခဉာဏ်ရှိသူ၊ ဝိဇ္ဇာရှိသူ၊ ဓမ္မလမ်းကြောင်း ရောက်သူ၊ ဖောက်ထွင်းပညာရှင်အရိယာ၊ နိဗ္ဗာန်တံခါးပေါ် ရပ်တည်သူဟု နာမည် အမျိုးမျိုးခေါ်နိုင်သည်။</p> <h3>တစုံတစ်ခုသော သင်္ခါရတရား</h3> <p>ဘုံ ၃-ပါးဆိုင်ရာ တရားတို့ကိုသာ သဿတဒိဋ္ဌိဖြင့် နိစ္စ သုခဟု ယူနိုင်သည်၊ လောကုတ္တရာဆိုင်ရာ တရားများကား ဒိဋ္ဌိနှင့်တကွ အကုသိုလ်အားလုံးတို့၏ အာရုံပင် မဟုတ်ပါ၊ ရဲရဲညီးသောသံတုံးကို ခြင်ယင်များ မကပ်နိုင်သလိုသာ၊ ဒိဋ္ဌိမပါသောစိတ်ဖြင့် အရိယာများ သုခဟုကား ယူဆသေးသည်။</p> <h3>တစ်စုံတစ်ခုသောတရားကို အတ္တဟု မယူဆ</h3> <p>ကသိုဏ်းစသော ပညတ်များပါအောင် သင်္ခါရမဆိုဘဲ တစ်စုံတစ်ခုသောတရားဟု ဆိုသည်၊ အရိယာအတွက် စတုဘူမက၊ ပုထုဇဉ်အတွက် တေဘူမကဟု အရှုခံတရားကို ခွဲခြားပါ၊ ပုထုဇဉ်များ နိစ္စ သုခ အတ္တ ယူသမျှကို အရိယာများက အနိစ္စ, ဒုက္ခ, အနတ္တယူပြီး အစွဲဖြေသည်။</p> <h3>မိဘရဟန္တာကို မသတ်</h3> <p>မိရင်း ဖရင်းနှင့် လူသားရဟန္တာယူရမည်၊ ဘဝပြောင်းသွားသော အရိယာကို (သူ့ကိုယ်သူ အရိယာမှန်း မသိစေကာမူ) စကြာမင်းစည်းစိမ် ပေးမည်၊ “ဤပိုးကောင် သတ်ပါ” ခိုင်းလျှင် မသတ်ပါ၊ “မသတ်လျှင် သင့်ခေါင်းဖြတ်မည်” ဆိုစေကာမူ ခေါင်းသာ အဖြတ်ခံမည် မသတ်ပါ၊ ပုထုဇဉ်များ အပြစ်ကြီးပုံ အရိယာများ သူတော်ကောင်းအားရှိပုံပြရန် ဤသုတ်များကို ဘုရားရှင်ဟောသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-314 </p><hr> <h3>ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ်</h3> <p>လူဖြစ်သောမိဘ(လိင်ပြန်ချင်ပြန်)များကို သားဖြစ်သူလူက သတ်မှ အာနန္တရိယကံ ထိုက်သည်၊ သံဝေဂရ၍ ကံပျောက်အောင် စကြဝဠာအပြည့် ရွှေစေတီကြီးများတည်၊ သံဃာများလှူ၊ ဘုရားသင်္ကန်းစွန်းကို ကိုင်လိုက်သွားနေကာမူ ကံမပျောက်၊ သေလျှင် ငရဲသာတည်း။</p> <p>သတ်သူသားက လူ၊ အသတ်ခံရသူမိဘက တိရစ္ဆာန်၊ သားကတိရစ္ဆာန်၊ မိဘကလူ၊ သားရော မိဘပါ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်လျှင် ကံမထိုက်၊ သို့သော် ကံမျှပင် ဝန်လေး အပြစ်ကြီးသည်။</p> <h3>သိုးနှင့်စပ်၍ စကား ၄-ရပ်</h3> <p>သိုးကိုသတ်မည် ရည်၍ သိုးနေရာ၌နေသော လူသားမိဘကို သားလူသားက သတ်အံ့၊ ကံထိုက်သည်၊ သိုးကိုသတ်မည်ရည်၍ မိဘကို သတ်အံ့ ကံထိုက်သည်၊ မိဘကိုသတ်မည် ရည်၍ သိုးကိုသတ်အံ့၊ ကံမထိုက်၊ မိဘကိုရည်၍ မိဘကို သတ်အံ့ ကံထိုက်သည်။</p> <p>ရဟန္တာသတ်ရာ၌လည်း နည်းတူပင်၊ နတ်ရဟန္တာကိုသတ်က ကံမထိုက်သော်လည်း အပြစ်ကြီးသည်။ ပုထုဇဉ်အချိန်က သတ်လိုက်၏၊ ထိုဒဏ်ချက်ဖြင့် ရဟန္တာဖြစ်မှသေသည်၊ ကံထိုက်သည်။ ပုထုဇဉ်အဖြစ်တည်စဉ် လှူလိုက်သောဆွမ်း၊ ရဟန္တာဖြစ်မှ စားသည် ပုထုဇဉ်လှူကျိုးသာ ရသည်၊ သောတာပန်စသော အရိယာများကို သတ်လျှင် ကံမထိုက်ပေမယ့် အပြစ်ကြီးလှသည်။</p> <h3>ဘုရားရှင်၌ သွေးစိမ်းတည်စေမှု</h3> <p>သက်ရှိ ဘုရားရှင် ကိုယ်မှာ ယင်ငယ် သောက်လောက် သွေးပေါက်ကို တည်စေလျှင် ကံထိုက်သည်၊ ဘုရားရှင်၏ ကိုယ်တော်ကား ဖြိုခွဲမရကောင်းပါ၊ အရေပေါက်၍ သွေးထွက်အောင် မည်သူမျှ ပြုမရ၊ ကိုယ်တွင်း တနေရာမှာ သွေးစုတည်ရုံသာတည်း၊ ဒေဝဒတ်လှိမ့်ချသော ကျောက်တုံးမှ ကျောက်ဆစ်စင်ကာ ဘုရားရှင်ခြေဖျား ထိမှန်သည်၊ ပုဆိန်ဖြင့်ပေါက်သည့်ပမာ သွေးစုတည်လာ၍ ကံထိုက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်အလိုတော်ကျ ဓားငယ်ဖြင့် အရေဖောက်၍ မကောင်းသော သွေးထုတ်ကာ ချမ်းသာအောင် ကုသသော ဆရာဇီဝကမှာ ကုသိုလ်ကြီးရသည်။</p> <h3>စေတီ၊ ဗောဓိပင်၊ ဓာတ်တော်</h3> <p>ယင်းတို့ကိုဖျက်ဆီးရာ၌ အာနန္တရိယကံနှင့် အတူ အပြစ်ကြီး၏၊ ဓာတ်တော်ရှိသော စေတီရုပ်ပွားကို ဖျက်မည့် ဗောဓိကိုင်းဖြတ်နိုင်သည်၊ ငှက်ချီးကျမည့်ကိုင်း လှီးဖြတ်သင့်ပါ၏။ ပရိဘောဂစေတီထက် သရီရစေတီက ပို၍မြတ်သည်၊ စေတီပုထိုးဖျက်မည့် ဗောဓိမြစ်ကိုလည်း ပယ်နိုင်သည်သာ။</p> <p>ဗောဓိအိမ်စောင့်ရှောက်ရန် ဗောဓိကိုင်းကို မဖြတ်ကောင်း၊ ဗောဓိအိမ်ကား ဗောဓိပင်အတွက်သာ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း၊ ဓာတ်တော်ကျောင်းကို စောင့်ရှောက်ရန်<br> <br>စာမျက်နှာ-315 <hr> ဗောဓိကိုင်းကိုကား ဖြတ်ကောင်းသည်၊ ဗောဓိကိုင်းဆွေး၊ ကိုင်းချောက်များကို ဗောဓိပင်ကို ပြုစုသုတ်သင်ရန် ဖြတ်ကောင်းပါ၏၊ ဘုရားပြုစုသလို ကောင်းမှုဖြစ်သည်။</p> <h3>သံဃာကို သင်းခွဲခြင်း</h3> <p>သိမ်တွင်း သံဃာမစုံသေးမီ သီးခြားပရိသတ်စုံ၍ ကံပြုလျှင် သံဃာကွဲ ကံလည်း ထိုက်သည်၊ ညီညွတ်သည်ထင်ပြီး ပြုလျှင် ကွဲရုံသာ၊ ကံမထိုက်၊ သံဃာ ၉-ပါး မပြည့်လျှင်လည်း နည်းတူ။</p> <p>အနည်းဆုံး သံဃာ ၉-ပါးတွင် ခွဲသူသည် ကံထိုက်၍ နောက်လိုက် အဓမ္မဝါဒီများသည် အပြစ်ကြီးသည်၊ ဓမ္မဝါဒီများ အပြစ်မရှိ၊ ပဉ္စာနန္တရိယတွင် သံဃဘေဒကကံသည် ဝစီကံ၊ ကြွင်းကံ ၄-ပါး ကာယကံ ဖြစ်သည်။</p> <h3>ဒွါရနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p>ကံ ၅-ပါးလုံး ကာယ, ဝစီဒွါရ ၂-ပါးလုံးတို့ကြောင့် ဖြစ်ကြသည်၊ စေခိုင်း၍၊ မန္တန်စုတ်၍ ရှေ့ ၄-ပါးကို ကျူးလွန်လျှင် ဝစီဒွါရကြောင့် ဖြစ်သော်လည်း ကာယဒွါရသို့ရောက်မှ ပြည့်စုံသည်၊ လက်အမူအရာဖြင့် သံဃာခွဲလျှင် ကာယဒွါရကြောင့် စဖြစ်သော်လည်း ဝစီဒွါရကျမှ ပြည့်စုံသည်။</p> <p>ကမ္ဘာတည်သမျှ သံဃာခွဲမှုကံသာ ကမ္ဘာတည်သမျှ ခံရသည်၊ မှန်၏၊ ကမ္ဘာဦး၊ သို့မဟုတ် ကမ္ဘာတည်ပြီး၍ အလယ်ပိုင်းအချိန် ယင်းကံပြု၊ ကမ္ဘာပျက်မှ လွတ်သည်၊ ကမ္ဘာပျက်ဖို့ တရက်အလို ကံပြု၊ တရက်သာ ခံရသည်၊ သို့သော် ဤအပြုမျိုး မရှိကောင်း၊ ကြွင်းကံ လေးပါး အာနန္တရိယ ဖြစ်ပေမယ့် တကမ္ဘာလုံး မခံရပါ။</p> <h3>အကျိုးပေးမှုနှင့်စပ် မှတ်ဖွယ်</h3> <p>ကံ ၅-ပါးလုံး ပြုသူအတွက် သံဃဘေဒကကံက ပဋိသန္ဓေကျိုးပေးသည်။ ကြွင်းကံများ အဟောသိကံဖြစ်ကြရ၏။ ယင်းကံမရှိလျှင် လောဟိတုပ္ပါဒက၊ ယင်းကံမရှိလျှင် အရဟန္တဃာတက၊ ယင်းမရှိမှ ကြွင်းကံ ၂-ပါးတွင် သာရာတစ်ပါးပါးက ပဋိသန္ဓေကျိုး ပေးသည်။</p> <p>မိဘ ၂-ဦးလုံးကို သတ်ရာတွင် အဖက သီလရှိလျှင် အဖသတ်ကံက အကျိုးပေးသည်။ အမိကသီလရှိလျှင် အမိသတ်ကံက အကျိုးပေးသည်၊ သီလရှိမှု မရှိမှုချင်း မိဘ ၂-ဦး တူနေလျှင် အမိသည် သားတို့အပေါ် ကျေးဇူးပို၍ အမိသတ်ကံက ပဋိသန္ဓေအကျိုးပေးသည်၊ အဖသတ်ကံသည် အဟောသိကံဖြစ်၊ အကျိုးမပေးတော့ပါ။</p> <p>သံဃာခွဲမှုကံ ရဟန်းများသာ ပြုနိုင်၍ ကြွင်းကံ ၄-ပါး ရှင်လူများပြုနိုင် ဖြစ်နိုင်သည်၊ သောတာပန် အရိယာသည် ဘဝပြောင်းသော်လည်း မိစ္ဆာယူသူကို ဆရာ မညွှန်းပါ။</p> <p>လောကဓာတ်တစ်ခု၌ ဇာတိ၊ အာဏာ၊ ဝိသယဟု ၃-ခေတ်ရှိရာ လောကဓာတ် (စကြဝဠာ)တသောင်းသည် ဇာတိခေတ်မည်သည်၊ ဘုရားလောင်းသန္ဓေနေ၊ ဖွားမြင်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-316 <hr> ဘုရားဖြစ်၊ ဓမ္မစကြာဟော၊ အာယုသင်္ခါရလွှတ်၊ နိဗ္ဗာန်စံရာအခါများ၌ ဇာတိခေတ် တစ်ခုလုံး တုန်လှုပ်သည်။</p> <p>အာဋာနာဋိယ၊ မောရ၊ ဓဇဂ္ဂ၊ ရတနသုတ်စသော ပရိတ်တော်များ အာဏာ ပျံ့နှံ့ရာ စကြဝဠာ ကုဋေတသိန်းသည် အာဏာခေတ်မည်၍ ဝိသယခေတ်ကား အရေအတွက်ပမာဏ မရှိပါ၊ သိစရာရှိသမျှ ဘုရားဉာဏ်တော်က သိတော်မူသည်၊ ဤ ၃ ခေတ်တွင် ဤစကြာမှ တစ်ပါးသောနေရာမှာ ဘုရားမပွင့်ပါ။</p> <h3>မရှေးမနှောင်း တချိန်တည်း</h3> <p>ဘုရားလောင်း သန္ဓေတည်ချိန်မှစ၍ စကြဝဠာ တသောင်းလှုပ်ပြီး ခေတ်ကို သိမ်းယူလိုက်ရာ ဤအတွင်း အခြားဘုရားမပွင့်နိုင်၊ ဓာတ်တော်များရှိနေသမျှ ဘုရားရှင်ရှိနေသည်သာဖြစ်၍ ဤအတွင်းလည်း အခြားဘုရား မပွင့်နိုင်ပါ။</p> <h3>တချိန်တည်း ဘုရား ၂-ဆူ ဘာ့ကြောင့် မပွင့်</h3> <p>(၁) ၂-ဆူပွင့်လျှင် မအံ့ဩလောက်၊ ထို့ကြောင့်တည်း၊ ဘုရားရှင်ကား အံ့ဩချီးမွမ်းရမည့် လူသားဖြစ်သည်၊ ၂-ဆူ ၄-ဆူ စသည်ပွင့်လျှင် အံ့ဩဖွယ်မဟုတ်တော့ မှန်၏၊ တကျောင်းတည်းမှာ စေတီတော် ၂-ဆူဆိုလျှင်၊ ရဟန်းတွေ အများကြီးဆိုလျှင် အံ့ဩဖွယ် မဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>(၂) ဒေသနာ မထူးသောကြောင့်တည်း၊ ၂ ဆူပွင့်လျှင် ဘယ်ဘုရားရှင်မဆို သတိပဋ္ဌာန်စသော တရားကိုပင် ဟောရပေမည်၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဒေသနာအံ့ဩဖွယ်ရာ မရှိ၊ တဆူတည်းက ဟောမှအံ့ဩရပေမည်။</p> <p>(၃) အငြင်းပွားမှု ဖြစ်နိုင်သောကြောင့်တည်း၊ ဘုရားများလျှင် ဆရာများ၏ တပည့်များကို ငါတို့ဘုရားက ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်။ အသံကောင်းသည်၊ လာဘ်ပေါသည်၊ ဘုန်းရှိသည်ဟု အငြင်းပွားများမှု ဖြစ်စေနိုင်သည်။</p> <h3>မိလိန္ဒမင်းနှင့် အရှင်နာဂသိန်</h3> <p>ထိုအကြောင်းနှင့်စပ်၍ အကျယ်တဝင့်ရှင်းလင်းချက်<br> “အရှင်ဘုရား၊ လောကဓာတ်တစ်ခုမှာ တချိန်တည်း ဘုရား ၂-ဆူမပွင့်ဟု ဟောထားပါသည်။ ဘုရားရှင်များသည် ဗောဓိပက္ခိယ သစ္စာ ၄-ပါးတို့ကို ဟောကြား၍ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ကျင့်စေပါသည်၊ ဆုံးမလျှင်လည်း အပ္ပမာဒတရားဖြစ်ပါသည်၊ ထိုသို့ အားလုံးတူပါလျက် ဘာ့ကြောင့် ၂-ဆူ မပွင့်ပါသနည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-317 <hr> ဘုရားတဆူဖြင့်ပင် ဤလောကကြီး ဤမျှ အလင်းရောင်တောက်သည်၊ ဒုတိယဘုရား အရောင်ပါဆိုလျှင် ပိုလင်းပါမည်၊ ချမ်းသာသက်သာစွာ ဆုံးမနိုင်ပါမည်၊ သံသယကင်းအောင် ၂-ဆူ မပွင့်သင့်ကြောင်း မိန့်ပါ” ဟု မိလိန္ဒမင်း မေးလျှောက်သည်။ “မင်းကြီး၊ လောကဓာတ်တသောင်းသည် ဘုရားတဆူကိုသာ ဘုရားတဆူ၏ဂုဏ်ကိုသာ ခံနိုင်ဆောင်နိုင်သည်၊ နောက်တဆူပွင့်လျှင် လှုပ်မည်၊ မြုပ်မည်၊ ပျက်စီးမည်၊ ယောက်ျားတစ်ယောက်နိုင်လှေသည် အလားတူ နောက်တစ်ယောက် ထပ်တင်လျှင် လှုပ် မြုပ် ပျက်စီးသကဲ့သို့တည်း၊ လည်ချောင်းထိ တဝစားပြီးသောယောက်ျား နောက်ထပ် ထိုမျှ ထပ်စား မဖြစ်သကဲ့သို့တည်း” ဟု ဖြေသည်။</p> <p>“တရားလွန်ဝန်ဖြင့် (လွန်မြတ်သော တရားဝန်ဖြင့်) မြေလှုပ်နိုင်ပါသလော” ဟု မင်းကြီးက မေးရာ အရှင်မြတ်က “လှည်း ၂-စီး ရတနာအပြည့် တင်ထားရာတွင် ဒုတိယလှည်းမှ ရတနာများကို ပထမလှည်းပေါ် ထပ်တင်က လှည်းကျိုးမည်ဖြစ်သကဲ့သို့ တရားလွန်ဝန်ဖြင့် မြေလှုပ်နိုင်သည်” ဟု ပြန်ဖြေသည်၊ ဘုရားရှင် အားတော်ပြဖို့ ဤအကြောင်း ထုတ်ဆိုသည်၊ အခြားအကြောင်းများ ရှိသေးသည်မှာ-</p> <h3>ပရိသတ် အငြင်းပွားနိုင်သည်</h3> <p>အားရှိသော အမတ် ၂-ဦးတို့၏ ပရိသတ်၌ သူ့အမတ် ကိုယ့်အမတ် ၂-ပက္ခဖြစ် အငြင်းပွားသလို သူ့ဘုရား ကိုယ့်ဘုရား ၂-ပက္ခဖြစ်ကာ အငြင်းပွားနိုင်သည်။</p> <h3>စကားမှားနိုင်သည်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည်သာ အမြတ်ဆုံး အကြီးဆုံး ချီးမွမ်းအပ်ဆုံး အထူးဆုံးဟု ဆိုအပ်သော စကားသည် ၂-ဆူပွင့်က မှားပေမည်။</p> <h3>တဆူသာ သဘာဝပင်ကိုဓမ္မတာ</h3> <p>ဘုရားဂုဏ်တော်တို့၏အကြောင်း ကြီးမြတ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်၊ မြေကြီး၊ သမုဒ္ဒရာ၊ မြင်းမိုရ်တောင်၊ ကောင်းကင်၊ သိကြားမင်း၊ ဗြဟ္မာမင်းတို့သည် ကြီးမြတ်ရကား တစ်ခုတည်း တစ်ဦးတည်းသာ ဖြစ်ခြင်းကား သဘာဝဖြစ်သည်။</p> <h3>ဘုရားပွင့်သော လောကဓာတ်တစ်ခု</h3> <p>မပွင့်သော လောကဓာတ်ကို ဇာတိခေတ် စကြဝဠာတသောင်း ယူရသော်လည်း ပွင့်သောလောကဓာတ်ကား ဤစကြဝဠာတစ်ခုသာတည်း၊ ဤလောကဓာတ်၌သာ ပွင့်တော်မူမြဲဖြစ်သည်။</p> <h3>၁၅-အဌာနပါဠိ ၂။ ဒုတိယဝဂ်</h3> <p>လောကဓာတ်တစ်ခု၌ စကြဝတေးမင်း ၂-ပါး တချိန်တည်း မဖြစ်၊ တစ်ပါးတည်းသာဖြစ်သည်၊ မိန်းမသည် ဘုရား၊ စကြဝတေးမင်း၊ သိကြားမင်း၊ မာရ်မင်း၊ ဗြဟ္မာကြီး မဖြစ်၊ ယောက်ျားသည်သာ ဘုရားစသည် ဖြစ်နိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-318 <hr> ကိုယ်နှုတ်စိတ်ပြစ်မှုများသည် ကောင်းကျိုးကိုမဖြစ်၊ ဆိုးကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေသည်။</p> <h3>စကြာမင်း ၂-ပါး တချိန်တည်း</h3> <p>စကြာရတနာပေါ်လာသည်မှ မကွယ်မီအတွင်းတည်း၊ စကြာမင်းနတ်ရွာစံခြင်း၊ ရသေ့ရဟန်းပြုခြင်း၊ ဤ ၂-ပါးကြောင့် ၇-ရက် ကြာလျှင် စကြာရတနာကွယ်သည်။</p> <p>သူမင်းကိုယ်မင်း အငြင်းမပွားစေလိုသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ အံ့ဖွယ်ဖြစ်စေလိုသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ကျွန်းငယ် ၂-ထောင်ရံသော ၄-ကျွန်းလုံးကို အုပ်စိုးနိုင်အောင် စကြာရတနာက အာနုဘော်ကြီးသောကြောင့် လည်းကောင်း မင်း ၂-ပါး မဖြစ်ကောင်းပါ။</p> <h3>မိန်းမသည် ဘုရားမဖြစ်</h3> <p>ဘုရားဖြစ်ဖို့ထား၊ ဘုရားဖြစ်ကြောင်း ဆုတောင်းသော်မှ မပြည့်စုံနိုင်၊ လူသားဖြစ်ခြင်း၊ ယောက်ျားမြတ်ဖြစ်ခြင်း၊ ယခုဘဝပင် အရဟတ္တဖိုလ် ရနိုင်သူဖြစ်ခြင်း၊ ဘုရားရှင်နှင့် တွေ့ဆုံဖူးမြင်ရခြင်း၊ ကံကိုယုံသူ ရသေ့ဖြစ်ခြင်း၊ ဈာန် အဘိညာဉ်ရခြင်း၊ အဓိကာရကုသိုလ်ခေါ် အသက်စွန့်လှူခြင်းဟူသော အဓိကရကုသိုလ်ရှိခြင်း၊ ဘုရားဖြစ်လိုမှုဆန္ဒ ပြင်းပြခြင်းဟူသော အကြောင်း ၈-ပါးရှိမှ ဆုတောင်းပြည့်၍ ဗျာဒိတ်ခံနိုင်သည်ဖြစ်ရာ အခြင်းအရာ စုံလင် ဘုန်းကံရှင် ယောက်ျားသာ ဘုရားဖြစ်နိုင်သည်။</p> <h3>စကြဝတေးမင်း မဖြစ်</h3> <p>မိန်းမ၌ အိမ်နှင့်ဖုံးသော အင်္ဂါဇာတ်ရှိခြင်းစသော လက္ခဏာကြီးများ မပြည့်စုံ၊ မိန်းမက စကြာမင်းဖြစ်နေလျှင် မိန်းမရတနာ ထားမရ၊ ရတနာ ၇-ပါး မပြည့်စုံ၊ လူသားအားလုံးထက် လွန်မြတ်သော ကိုယ်ခန္ဓာလည်း မိန်းမမှာ မဖြစ်နိုင်သောကြောင့်တည်း။</p> <h3>သိကြားမင်းစသည်မဖြစ်</h3> <p>သိကြားစသော ၃-နေရာကား မြတ်၍ ဣတ္ထိလိင်ကား ယုတ်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်၌ ပုရိသလိင်လည်း မရှိသဖြင့် ယောက်ျားသာ ဗြဟ္မာဖြစ်သည် ဟူသောစကား မှားသည်မဟုတ်ပါလော၊ မမှားပါ၊ ယောက်ျားသာ မဟာဗြဟ္မာ ဖြစ်နိုင်သည်၊ မိန်းမဈာန်ရများကား အလုပ်အကျွေးဗြဟ္မာသာ ဖြစ်နိုင်ပါ၏၊ ဗြဟ္မာများမှာ လိင် ၂-ပါးလုံး မရှိစေကာမူ ယောက်ျားသဏ္ဌာန်ကား ရှိနေ၍ ထိုစကား ပြည့်စုံလှသည်။</p> <h3>ပြစ်မှုနှင့်ဆိုးကျိုး</h3> <p>တမာစေ့ စသည်များသည် အချိုသီး မသီးနိုင်သလို ပြစ်မှုများသည် ဆိုးကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေနိုင်သည်၊ ကြံမျိုးပင်စသည်များသည် အချိုရည်ကို ထုတ်ပေးနိုင်သလို ကောင်းမှုများလည်းကောင်းကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေသည်၊ ထို့ကြောင့် “ကောင်းတာပြုမှ ကောင်းကျိုးရ၊ ဆိုးက ဆိုးကျိုးရမည်၊ မျိုးစေ့နှင့်အမျှ အသီးရ မုချတူရမည်” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ကို ယာဒိသံ ဝပ္ပတေ ဗီဇံ- စသည်ဖြင့် ဘုရားဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-319 <hr> ၁၅-အဌာနပါဠိ ၃။ တတိယဝဂ်<br> ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှုများသည် ဆိုးကျိုးကို မဖြစ်၊ ကောင်းကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေသည်၊ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှုသမားသေလျှင် ထိုပြစ်မှုကြောင့် နတ်ပြည်မရောက်နိုင်၊ ငရဲသို့သာရောက်နိုင်သည်၊ ကောင်းမှုရှင်သေလျှင် ထိုကောင်းမှုကြောင့် ငရဲမရောက်နိုင် နတ်ပြည်သို့သာ ရောက်နိုင်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ပြစ်မှုသမားသေလျှင်</h3> <p>ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ အားထုတ်ဆဲခဏသည် အာယူဟန သမင်္ဂီတာ၊ စေတနာသမင်္ဂီတာမည်၍ အရဟတ္တဖိုလ်မရခင် သတ္တဝါများ ပြုထားသဖြင့် အကျိုးပေးနိုင်သော ကံရှိနေချိန် ကမ္မသမင်္ဂီတာ၊ အကျိုးပေးဆဲ ခဏ ဝိပါက သမင်္ဂီတာ မည်သည်။</p> <p>အရဟတ္တဖိုလ်မရခင် ငရဲသွားမည့်သူများအတွက် မီးလျှံငရဲအိုး၊ လူဖြစ်မည့်သူများအတွက် အမိဝမ်းရေ၊ နတ်ဖြစ်မည့်သူများအတွက် ပဒေသာပင် ဗိမာန် စသော ရောက်ရမည့်ဘဝဆိုင်ရာ အာရုံထင်မှုနှင့် ပြည့်စုံချိန်ကား ဥပဋ္ဌာနသမင်္ဂီတာ-ဟု သမင်္ဂီ ၅-မျိုး ရှိသည်။</p> <h3>ဥပဋ္ဌာန သမင်္ဂီလှုပ်ပုံ</h3> <p>အထက် ၄-ပါး မလှုပ်ပါ၊ အာရုံထင်မှုသာ လှုပ်သည်၊ ငရဲဆိုင်ရာ ထင်ပြီးသော်လည်း နတ်ပြည်ဆိုင်ရာ ထင်နိုင်သည်။ နတ်ပြည်ထင်ပြီး ငရဲ၊ လူပြည် ထင်ပြီး တိရစ္ဆာန်၊ တိရစ္ဆာန်ထင်ပြီး လူ့ပြည် အာရုံထင်နိုင်သည်၊ ဓမ္မကထိက သောဏအရှင်၏ ဖခင် ဦးပဉ္စင်းကြီး (လူဘဝ-သားသတ်မုဆိုး) သည် ငရဲအာရုံထင်ပြီးမှ နတ်ပြည်အာရုံ ပြောင်းထင်လာသည်။</p> <h3>အကုသိုလ်များ အားယူလာ</h3> <p>သောဏာတောင်ခြေနေ အရှင်သောဏသည် ဖခင် မုဆိုးကြီးကို တရားပြမရပါ၊ မပျက်စီးရန် အရွယ်ကြီးချိန် ရဟန်းပြုပေးလိုက်သည်၊ သေခါနီး နိမိတ်ထင်လာ၍ “မောင်းပါသား၊ တောင်ခြေမှ ခွေးကြီးတွေ ကိုက်ရန်လာကုန်ပြီ” ဟု အော်ရာ “ငါ့လိုသားရဲ့ဖခင်, ဘယ်ငရဲဝင်ရမလဲ” ဟု ကြံကာ အရှင်သောဏသည် ကိုရင်များ ပန်းရှာခိုင်းပြီး စေတီယင်ပြင် ဗောဓိယင်ပြင်၌ ပန်းမွေ့ရာစီစဉ်သည်၊ ဖခင်ကို ခုတင်ဖြင့် စေတီပေါ်ထားကာ “ဤပန်းသည် ဦးပဉ္စင်းကြီး ကောင်းမှုပါ တပည့်တော်၏ ဆင်းရဲသားလက်ဆောင် အလှူပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး “ဘုရားရှိခိုး စိတ်ကို ကြည်ညိုစေပါ” ဟု သင်ပေးသည်။</p> <p>အရှင်သောဏ အစီအစဉ်အတိုင်း ဆောင်ရွက်ကြည်ညိုရာ နန္ဒဝန်စသော ဥယျာဉ်များနှင့် နတ်သမီးများ ခြံရံနေကြသလို နတ်အာရုံထင်လာသဖြင့် “သားဖယ်ကြပါ၊ ဟိုမှာ သားအမေများလာနေကြသည်” ဟု ဦးပဉ္စင်းကြီးပြောသည်တွင် နတ်အာရုံနိမိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-320 <hr> ထင်လာကြောင်း အရှင်သောဏသိလေသည်၊ ဤသို့ အာရုံထင်မှု လှုပ်သည်၊ အာယူဟန စေတနာ၊ ကမ္မသမင်္ဂီတာ ၃-ပါးပြည့်စုံမှုကို ဒုစရိုက်ပြည့်စုံသူ ပြစ်မှုသမားဟု ဆိုသည်။</p> <h3>အယူအဆ ၂-မျိုး</h3> <p>ကံအားထုတ်ချိန်၌သာ လူဆိုးအတွက် နတ်ပြည်တားသည်ဟု ဧကေဆရာများက ယူဆပြီး အပရေဆရာများကမူ အားထုတ်ထားသောကံသည် အကျိုးပေးလှည့်ရ၊ မရ ၂-မျိုးရှိသည်၊ အကျိုးပေးလှည့်ရချိန်၌သာ အကုသိုလ်ကံသည် လူဆိုးအတွက် နတ်ပြည်တားသည်ဟုလည်း ယူဆကြသည်။</p> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၁။ ပဌမဝဂ်</h3> <p>ပွားများလေ့လာအပ်သော တစ်ခုသော ဗုဒ္ဓါနုဿတိ = (ဘုရားဂုဏ်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည် စင်စစ်သံသရာ ငြီးငွေ့ဖို့၊ ရမ္မက်ကင်းဖို့၊ ရာဂစသည်ချုပ်ဖို့၊ ကိလေသာငြိမ်းအေးဖို့၊ လက္ခဏာယာဉ်တင် အထူးမြင်ဖို့၊ သစ္စာ ၄-ပါး ထိုးထွင်းသိဖို့၊ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုဖို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>ဓမ္မာနုဿတိ = (တရားဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> သံဃာနုဿတိ = (သံဃာ့ဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> သီလာနုဿတိ = (မိမိ၏သီလဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> စာဂါနုဿတိ = (မိမိ၏စွန့်ကြဲခြင်းဂုဏ်ကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> ဒေဝတာနုဿတိ = (နတ်တို့နှင့် တူသော မိမိ၏သဒ္ဓါ စသောဂုဏ်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> အာနာပါနဿတိ = (ထွက်သက်ဝင်သက်ကို အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> မရဏဿတိ = (သေခြင်းကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> ကာယဂတာသတိ = (ဆံစသောအစုကို အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည်<br> ဥပသမာနုဿတိ = (နိဗ္ဗာန်၏ ဂုဏ်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ခြင်း)တရားသည် စင်စစ် နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုဖို့ ဖြစ်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဂုဏ် ၇-ပုဒ်ထုတ်</h3> <p>ရောင်းကုန်ကို ချီးမွမ်းသော ကုန်သည်ကဲ့သို့ ဘုရားရှင်သည် လူများ အားထုတ်လိုအောင် သံသရာငြီးငွေ့ဖို့ စသောဗုဒ္ဓါနုဿတိ ကမ္မဋ္ဌာန်း၏ ဂုဏ် ၇-ပုဒ်ကို ထုတ်ဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-321 <hr> ကုန်သည်သည် တင်လဲ၊ ထန်းလျက် စသောကုန်များကို လှည်းဖြင့်တင်ကာ နယ်စပ်ရွာသွားပြီး “အဆိပ်ဆူး ဝယ်ကြပါ” ဆိုလျှင် ကြားသူများ ပြေးကြမည်၊ “ချိုမြိန်သော စားဖွယ်ဝယ်ကြပါ၊ ဈေးချိုချိုရပါသည်” ဆိုမှ လာဝယ်ကြသကဲ့သို့တည်း။ အဆိပ်ဆူးနှင့် ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းတူ၍ ရောင်းကုန်၏ဂုဏ်နှင့် ကမ္မဋ္ဌာန်း၏ဂုဏ် ၇-ပုဒ် တူကြသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း ၂-မျိုး</h3> <p>စိတ်ရွှင်ကျိုးရှိသော ကမ္မဋ္ဌာန်း၊ ဝိပဿနာရှုကျိုးရှိသော ကမ္မဋ္ဌာန်းဟု ၂-မျိုးရှိရာ အသုဘအာရုံတစ်ခုခု ပွားများ၍ စိတ်ထိခိုက် ငြီးငွေ့ မသက်မသာဖြစ်ကာ နွားရိုင်းပမာ စိတ်အစဉ် မဖြောင့်လျှင် မူလကမ္မဋ္ဌာန်းပယ်၍ ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းရမည်။ စီးဖြန်း၍ စိတ်ကြည်လင်သန့်စင်မှ မူလကမ္မဋ္ဌာန်း ပြန်၍ စီးဖြန်းရသည်။</p> <p>အိမ်အတွက် သစ်ကြီးဖြတ်စဉ် အကိုင်းအခက်ဖြတ်ရင်း ပုဆိန်ပဲ့သွားရာ အားမလျှော့ဘဲ ပန်းပဲဖိုသွားကာ ထက်အောင်ပြင်ပြီး ပြန်ခုတ်ရသကဲ့သို့တည်း။ ဤသို့လျှင် ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းဖြင့် စိတ်ကိုဆုံးမပြီးမှ မူလအသုဘစီးဖြန်း၊ ပထမဈာန်ရသော် ဈာန်အင်္ဂါများ သုံးသပ်ရှုပွား အရိယာဖြစ်သွားသည်၊ ဤသို့ စိတ်ရွှင်ကျိုးရှိသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓါနုဿတိ စီးဖြန်းနေစဉ် “ဤသူသည် ယောက်ျား မိန်းမစသည် မည်သူနည်း” ဟု ဆင်ခြင်လတ်သော် “မည်သူမျှမဟုတ်၊ သတိနှင့်ယှဉ်သောစိတ်” ဟုမြင်ကာ ထိုစိတ်သည် ဝိညာဏက္ခန္ဓာ၊ စိတ်နှင့်ယှဉ်သော ဝေဒနာစသည်တို့ကား စေတသိက်ခန္ဓာ ၃-ပါး၊ အားလုံး နာမ်ခန္ဓာ ၄-ပါးသာဟု နာမ်ကို ပိုင်းခြားသိသည်။</p> <p>နာမ်၏မှီရာရှာသော် ဟဒယဝတ္ထု၊ ယင်း၏မှီရာကား မဟာဘုတ် ၄-ပါး၊ ဘုတ်တို့ကို မှီသည်ကား ဥပါဒါရုပ်ဟု သိမ်းဆည်းကာ အားလုံး ရူပက္ခန္ဓာပင်ဟု ရုပ်ကိုပိုင်းခြားမြင်သည်၊ “ဤကားရုပ်၊ ဤကားနာမ်” ဟု အချုပ်အားဖြင့် ရုပ်နာမ်၊ အပြားအားဖြင့် ခန္ဓာ ၅-ပါး၊ ယင်းတို့အားလုံး ဒုက္ခသစ္စာဟု ပိုင်းခြားသိသည်။</p> <p>ဒုက္ခကို ဖြစ်ပေးသော တဏှာကား သမုဒယသစ္စာ၊ ဒုက္ခချုပ်ရာကား နိရောဓသစ္စာ၊ နိရောဓသိကြောင်း အကျင့်ကား မဂ္ဂသစ္စာဟု ရှေ့အဖို့၌ သစ္စာလေးပါးကို ပိုင်းခြားနိုင်လျှင် အစဉ်အားဖြင့် အရိယာမြေတွင်း နင်းမိတော့သည်၊ ဤသို့လျှင် ဝိပဿနာရှုကျိုး ရှိသည်၊ အကြွင်းအနုဿတိ ၉-ပါး အလားတူပင်။</p> <p>ဥပသမာနုဿတိ အစ္စန္တူပသမ - စင်စစ် ငြိမ်းအေးသောနိဗ္ဗာန်၊ ခယူပသမ- ကိလေသာကုန်၍ ငြိမ်းအေးသောမဂ်ဟု ဥပသမ ၂-မျိုးရှိရာ ယင်း ၂-မျိုးလုံးကိုပင် အာရုံပြု ပွားများရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-322 <hr> အနုဿတိ ၁၀-ပါး ထူးခြားပုံ<br> အာနာပါနဿတိ၊ မရဏဿတိ၊ ကာယဂတာသတိ (အနုမပါ) ဤ ၃-ပါးသည် ဝိပဿနာရှုကျိုးသာရှိ၍ ကြွင်း ၇-ပါးကား စိတ်ရွှင်ကျိုး၊ ဝိပဿနာရှုကျိုး ၂-မျိုးလုံးရှိသော ကမ္မဋ္ဌာန်းများဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၂။ ဒုတိယဝဂ်</h3> <p>အမှားမြင်ခြင်း မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတရားသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီး အကုသိုလ်တိုးပွားကြောင်း၊ မဖြစ်သေးသောကုသိုလ် မဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီးကုသိုလ် ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဖြစ်သည်၊ “မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့်တူသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်” ဟု ဟောတော်မူ၍ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက်လည်း နည်းတူဟောတော်မူသည်။</p> <p>အမှန်မြင်ခြင်း သမ္မာဒိဋ္ဌိတရား၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည် (မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း စသည် ၄-ချက်)။</p> <h3>အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း</h3> <p>အယောနိသော မနသိကာရတရားသည် မဖြစ်သေးသော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီးမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ တိုးပွားကြောင်းဖြစ်သည်။ “အယောနိသော မနသိကာရနှင့်တူသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်” ဟု ဟောတော်မူ၍ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအတွက်လည်း နည်းတူ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း ယောနိသော မနသိကာရတရား</h3> <p>အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းသူအတွက် မဖြစ်သေးသော သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပြီး သမ္မာဒိဋ္ဌိတိုးပွားကြောင်း ဖြစ်သည်ဟု အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတရားသည် သတ္တဝါများ သေပြီးနောက် ငရဲရောက်ကြောင်း ဖြစ်သည်၊ “မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့်တူသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်” ဟု ဟောတော်မူ၍ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက်လည်း နည်းတူဟောတော်မူသည်။ သမ္မာဒိဋ္ဌိတရား သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် နတ်ပြည်ဟု အပြန်ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူအား အယူအလျောက် ပြည့်စုံစွာ ဆောက်တည်အပ်သော ကာယ, ဝစီ, မနောကံ၊ စေ့ဆော်မှုစေတနာ၊ တောင့်တမှုပတ္ထနာ၊ စိတ်ဆောက်တည်မှု ပဏိဓိ၊ ပြုပြင်မှု သင်္ခါရတို့သည် အယူယုတ်ညံ့သောကြောင့် မလိုလား မနှစ်သက်ဖို့၊ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်ကုန်၏။ မြေစို၌ စိုက်အပ်သော တမာ၊ ဗူးခါးမျိုးစေ့များအတွက် လောင်းအပ်သော မြေဩဇာ ရေဩဇာများသည် မျိုးစေ့ ယုတ်ညံ့သောကြောင့် ခါးသက်ဖို့ရာသာ ဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-323 <hr> သမ္မာဒိဋ္ဌိယူသူအတွက် အယူကောင်းသောကြောင့် ချမ်းသာဖို့သာ ဖြစ်ကုန်သည်၊ ကြံမျိုးစေ့၊ သပြက်မျိုးစေ့များအတွက် မျိုးစေ့ကောင်းသောကြောင့် ချိုမြိန်ဖို့ရာသာ ဖြစ်သကဲ့သို့တည်းဟု ဥပမာနှင့်တကွ အပြန်ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>အမြင်မှား မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ၆၂-ပါး</h3> <p>အချုပ်အားဖြင့်ခွဲလျှင် အဟေတုက၊ အကိရိယ၊ နတ္ထိက၊ ဒိဋ္ဌိကြီး ၃-ပါးမှာ နတ်ပြည်နှင့် မဂ် ၂-ခုလုံး တားသည်၊ အန္တဂ္ဂါဟိက ဒိဋ္ဌိ ၁၀-ပါးသည် မဂ်ကိုသာ တား၍ နတ်ပြည်မတား၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ၂၀-ကား ၂-မျိုးလုံးကိုပင် မတားပေ။</p> <p>ဤအစီအစဉ်ကိုပယ်ကာ ဤသုတ်၌ “မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူများ သေလျှင် ငရဲ” ဟု ဟောတော်မူသောကြောင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အစထား၍ ဒိဋ္ဌိအားလုံး နတ်ပြည်မရောက်နိုင်၊ ငရဲသာတည်း။ ပဲနောက်မျှ ကျောက်ခဲသော်လည်း ရေချလျှင် မပေါ် အောက်မြုပ်သကဲ့သို့ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>အမြင်မှန်သမ္မာဒိဋ္ဌိ ၅-ပါး</h3> <p>ကမ္မဿကတာ၊ ဈာန၊ ဝိပဿနာ၊ မဂ္ဂ၊ ဖလ သမ္မာဒိဋ္ဌိဟု ၅-ပါးရှိရာ ကမ္မဿကတာသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဘဝကောင်းကိုရစေ၍ ဈာနသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဗြဟ္မာ့ပြည်ရောက်စေသည်၊ မဂ္ဂသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဝဋ်ကိုဖျက်ဆီး၍ ဖလသမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဘဝကို တားမြစ်သည်။</p> <p>ဝိပဿနာသမ္မာဒိဋ္ဌိသည်လည်း ပဋိသန္ဓေမယူပါ၊ “ယခုဘဝ အရဟတ္တဖိုလ် ရလျှင်ရ၊ မရလျှင် ၇-ဘဝမျှ အကျိုးပေးသည်” ဟု တိပိဋက စူဠာဘယထေရ် မိန့်သည်။</p> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၃။ တတိယဝဂ်</h3> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူသည် လူများကို သူတော်ကောင်းတရားကင်းစေပြီး မသူတော်တရား၌ တည်စေသည်၊ ယင်းမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူ တစ်ယောက် လောက၌ ပေါ်ပေါက်လာလျှင် လူများ စီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်သည်။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိယူသူသည် လူများကို မသူတော်တရား ကင်းစေပြီး သူတော်ကောင်းတရား၌ တည်စေသည်၊ ယင်း သမ္မာဒိဋ္ဌိ ယူသူတစ်ယောက် လောက၌ ပေါ်ပေါက်လာလျှင် အားလုံး ချမ်းသာဖို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့်အတူ အပြစ်ကြီးလေးသော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှလည်း ငါမမြင်၊ အပြစ်ကြီးလေးသော အကုသိုလ်ကံတို့သည် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသာလျှင် လွန်ကဲခြင်း ရှိကုန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-324 <hr> လူများ စီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ကျင့်သော မက္ခလိဂေါသာလ-အချည်းနှီးယောက်ျားနှင့်တူသော အခြား တစ်ဦးတစ်ယောက်ကိုမှလည်း ငါမမြင်။ ငါးများပျက်စီးဖို့ မြစ်ဆုံ မြစ်ဝ၌ မြုံးထောင်ထားသကဲ့သို့ သတ္တဝါများ ပျက်စီးဖို့ရာ မက္ခလိဂေါသာလ အချည်းနှီးယောက်ျား လောက၌ ပေါ်လာသည်။</p> <p>ဗာဟိရကသာသနာ၌ ဆရာကိုယ်တိုင် ဆောက်တည်၍ တပည့်ကိုလည်း ဆောက်တည်စေသည်၊ ဆုံးမတိုင်း ဖြစ်ဖို့ တပည့်ကလည်း ကျင့်သည်၊ ဆရာ တပည့်အားလုံး မကောင်းမှုများစွာ ဖြစ်ပွားစေကုန်သည်၊ ထိုသို့ဖြစ်ခြင်းကား တရားကို မကောင်းသဖြင့် ဟောထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဘုရားသာသနာ၌ကား ဆရာတပည့်အားလုံး ကောင်းမှုများစွာ ဖြစ်ပွားစေကုန်သည်၊ ထိုသို့ဖြစ်ခြင်းကား တရားကို ကောင်းစွာ ဟောထားအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဗာဟိရကသာသနာ၌ အတိုင်းအရှည်ကို အလှူရှင်က သိရမည်၊ အလှူခံက သိရန် မလို၊ တရားကို မကောင်းသဖြင့် ဟောထားအပ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။<br> ဘုရားသာသနာ၌ အတိုင်းအရှည်ကို အလှူခံက သိရမည်၊ အလှူရှင်က သိရန်မလို၊ တရားကို ကောင်းစွာဟောထားအပ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <p>ဗာဟိရကသာသနာ၌ လုံ့လထက်သန်သူ ဆင်းရဲ၍ ပျင်းရိသူ ချမ်းသာစွာ နေရသည်၊ တရားမမှန်၍ ဖြစ်သည်။<br> ဘုရားသာသနာ၌ ပျင်းရိသူ ဆင်းရဲစွာနေရ၍ လုံ့လထက်သန်သူ ချမ်းသာစွာနေရသည်။ တရားမှန်၍ ဖြစ်သည်။</p> <p>အနည်းငယ်မျှသော မစင်၊ ကျင်ငယ်၊ တံတွေး၊ ပြည်၊ သွေးသည်လည်း မကောင်းသော အနံ့အသက်ရှိသကဲ့သို့ အနည်းငယ်သော ဘဝကိုလည်း ငါမချီးမွမ်း၊ အယုတ်ဆုံး လက်ဖျစ်တတီး ကာလဘဝကိုလည်း ငါမချီးမွမ်းဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယူသူဟူသည်</h3> <p>တိတ္ထိဆရာကြီး ၆-ဦးနှင့် ဒေဝဒတ်အလားတူ ပုဂ္ဂိုလ်များ ဖြစ်သည်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိယူသူဟူရာ၌ ဘုရားမပွင့်ခင် စကြာမင်းနှင့် ဘုရားလောင်း စသည်များ၊ ဘုရားပွင့်လျှင် ဘုရားရှင်နှင့် တပည့်သာဝကများ ဖြစ်သည်။</p> <h3>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ အပြစ်အကြီးဆုံး</h3> <p>ပဉ္စာနန္တရိယကံများ အပြစ်ကြီးသော်လည်း အချိန်ပိုင်းခြားရသည်၊ ကံ ၄-ပါးကို ငရဲ၊ သံဃဘေဒကကံကို ငရဲ၌ တစ်ကမ္ဘာဟု ပိုင်းခြားရ၍ အဆုံးရှိသည်။ နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအတွက်ကား ပိုင်းခြားမရပါ၊ မှန်၏။ ဝဋ်မြစ်ဖြစ်၍ ဘဝမှ လွတ်လမ်းမရှိ၊ နားထောင်သူ တပည့်များလည်း ပျက်စီးကြရသည်။ နတ်ပြည်နှင့် မဂ် ၂-ချက်လုံး မရတော့၊ ကမ္ဘာပျက်လျှင် လူများ ဗြဟ္မာ့ပြည် ရောက်ကြရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-325 <hr> မိစ္ဆာယူသူကား စကြဝဠာ အပြင်ထွက်ခံရသည်၊ အပြင်စကြဝဠာပါ မီးလောင်လတ်သော် ကောင်းကင်တနေရာမှာ ခံရသည်ဟု မိန့်တော်မူကြသည်။</p> <h3>ဗာဟိရကသာသနာ</h3> <p>ဘုရားစစ် တရားစစ် သံဃာစစ် မဟုတ်ပေ၊ ဆရာခိုင်းသမျှ တပည့်များ မကောင်းမှုပြုကြရာ တပည့်များနှင့်အတူ ဆရာလည်း အကုသိုလ်ဖြစ်သည်။ ဘုရားသာသနာ ကုသိုလ်ပြုရာ၌လည်း အကျိုးဆောင်ဆရာများ အလှူရှင်နှင့် အမျှရသည်။</p> <h3>အတိုင်းအရှည်ကို အလှူရှင်က သိရမည်</h3> <p>ဗာဟိရက သာသနာ ဖြစ်သော်လည်း မလှူရဟု မဆို၊ အနည်းငယ်လှူပါ၊ အပိုလှူသော်လည်း လူစည်းစိမ်စသည် အပိုမရှိပေ။ အလှူခံကမူ အပိစ္ဆကျင့်ဝတ်မျိုး မရှိသော သာသနာဖြစ်၍ ရသလောက်ယူ၊ သားမယား ကျွေးရမည်ဖြစ်၍ အတိုင်းအရှည် သိရန်မလို။</p> <h3>အတိုင်းအရှည်ကို အလှူခံက သိရမည်</h3> <p>သာသနာတော်၌ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်သည် အလှူရှင်၊ လှူဖွယ်၊ မိမိစွမ်းအား တိုင်းတာတတ်ရမည်။</p> <p>လှူဖွယ်များသည်၊ အလှူရှင်က နည်းနည်းလှူလိုသည်၊ နည်းနည်းအလှူခံပါ။</p> <p>လှူဖွယ်နည်းသည်၊ အလှူရှင်များက များများလှူလိုသည်၊ နည်းနည်းအလှူခံပါ။</p> <p>လှူဖွယ်များသည်၊ အလှူရှင်က များများလှူလိုသည်၊ မိမိစွမ်းအားသိ၍ တိုင်းတာ အလှူခံပါ။</p> <p>ဤသို့အလှူခံလျှင် အပိစ္ဆအကျင့်ပြည့်၍ မဖြစ်သေးသော လာဘ်ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးလာဘ် ခိုင်မာသည်၊ မကြည်ညိုသူများ ကြည်ညို၍ ကြည်ညိုပြီးသူများ တိုးကြည်ညိုသည်။ လူများ၏ ပြယုဂ်မြင်ကွင်းသဖွယ်ဖြစ်ကာ သာသနာပြုရာ ရောက်တော့သည်။</p> <h3>မဖြစ်သေးသောလာဘ်ဖြစ်</h3> <p>ရောဟဏဇနပုဒ် ကုဋမ္ဗရိယကျောင်းနေ ရဟန်းငယ် တစ်ပါးသည် အစာရှားပါးချိန် အလုပ်သမားအိမ်၌ ပမာဏကိုသိ၍သာ အလှူခံသည်၊ ထိုအရှင်၏ အလိုနည်းသော ဂုဏ်ကိုသိ၍ အမတ်ကြီးများက တစ်နေ့တည်းဖြင့် ဆွမ်းအိုး ၆၀-တည်ထားကြသည်။</p> <h3>ဖြစ်ပြီးလာဘ်ခိုင်မာ</h3> <p>သဒ္ဓါတိဿမင်းကြီးသည် ခါသားရ၍ စားဦးစားဖျား လှူပြီးမှ စားမည်ကြံကာ ပရိဝုဏ်နေ မဟာထေရ်ကြီး၏ ဘဏ္ဍာစိုး သာမဏေအား လှူသည်၊ အနည်းငယ်သာယူသော သာမဏေ၏ အပိစ္ဆ (အလိုနည်း) သော ဂုဏ်ကို ကြည်ညို၍ ဆွမ်းအိုး ၈-လုံး လှူပြန်ရာ “ဥပဇ္ဈာယ်အား လှူပါ၏” ဟု ဆိုသည်။ နောက် ၈-လုံးကို ဆရာ၊ နောက် ၈-လုံးကို ဆရာတူတပည့်၊ နောက် ၈-လုံးကို ရဟန်းသံဃာအား လှူပါ၏” ဆိုသဖြင့် နောက် ၈-လုံး ထပ်လှူမှ သည်းခံတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-326 <hr> မကြည်ညိုသူများ ကြည်ညို<br> ဒီဃမည်သောပုဏ္ဏားတစ်ဦး ပုဏ္ဏားများကို ထမင်းကျွေးရာ ထမင်းလိုက်မလောက်ဖြစ်သည်၊ “ရဟန်းများ အလိုနည်းကြသည်” ဟူသော စကားကြား၍ တချိန်မှာ စုံစမ်းရန် ကျောင်းသွားသည်။ သံဃာ ၃၀-ဆွမ်းဘုဉ်းပေးနေရာ၌ ထမင်း တစ်ပန်းကန်ယူ၍ သံဃထေရ်ကပ်ရာ လက်ညှိုးလှုပ်ကာ အနည်းငယ်သာ ယူသည်၊ အခြား ထေရ်များလည်း ထို့အတူသာ ယူရကား သံဃာအားလုံး လောက်သည်၊ “ငါကြားသောဂုဏ်သတင်း မှန်ကန်သည်” ဟု ကြည်ညိုကာ ငွေ ၁၀၀၀ိ စွန့်လှူ၍ ထိုကျောင်းတိုက်၌ စေတီတည်ထားသည်။</p> <h3>အတိုင်းအရှည် အလှူရှင်က သိရန်မလို</h3> <p>အလှူရှင်သည် လှူဖွယ်ရှိသမျှ လှူနိုင်သည်၊ လှူခြင်းကြောင့်သာ လူ၊ နတ်၊ နိဗ္ဗာန် ချမ်းသာ အဆင့်ဆင့်ကို မြင့်သည်ထက် မြင့်အောင် ရသည်။</p> <h3>လုံ့လထက်သန်သူ ဆင်းရဲစွာနေရ</h3> <p>ဗာဟိရက သာသနာ၌ ပဉ္စာတပစသော အကျင့်များကို ထက်သန်စွာ ကျင့်သဖြင့် မျက်မှောက်ပင် ဆင်းရဲလှတော့သည်၊ တမလွန်၌ကား ငရဲသာတည်း။</p> <h3>ပျင်းရိသူ ဆင်းရဲစွာနေရ</h3> <p>ဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြုပြီး နှလုံးသွင်းမမှန်၊ ကျမ်းဂန်မသင်ယူ၊ ဆရာဥပဇ္ဈာယ်ဝတ်၊ စေတိယင်္ဂဏဝတ် စသည်ကိုလည်း မပြု၊ လူများ၏ သဒ္ဓါ၍ လှူသောပစ္စည်းများကို မဆင်ခြင်စားသုံးကာ ချမ်းသာစွာ အိပ်သည်၊ နိုးလျှင် မသင့်ရာကိုသာ ကြံရာ သာသနာမှာ နေမရနိုင်၊ မျက်မှောက်ဆင်းရဲပြီး တမလွန်၌လည်း အပါယ်က ဆွဲမည်သာ။</p> <h3>ပျင်းရိသူမှ ချမ်းသာစွာ နေရမည်</h3> <p>ဗာဟိရက သာသနာ၌ ရံခါ ပဉ္စာတပစသော အကျင့်များကျင့်၊ ရံခါ ဝတ်ကောင်းစားလှ ကျနစွာနေသူကား ပစ္စုပ္ပန်၌လည်း ချမ်းသာ၊ တမလွန်လည်း အကျင့်မပြင်း၍ ငရဲဆင်းရဲများစွာ မခံစားရပါ။</p> <h3>လုံ့လသန်မှ ချမ်းသာစံရ</h3> <p>ဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြုပြီးချိန်မှစ၍ ဝတ်နီဗဒ်ပြု၊ ပရိယတ်သင်ယူ၊ နှလုံးသွင်းမှန်ဖြင့် ရဟန်းတရား ပွားများနိုင်ရကား စိတ်ချမ်းသာ ကြည်လင်နေသည်၊ ပစ္စုပ္ပန်ချမ်းသာကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ် မရောက်စေကာမူ ဖြစ်ရာအသိဉာဏ် လျင်သဖြင့် ချမ်းသာပေတော့သည်။</p> <h3>နည်းသောမစင်ပင် အနံ့ဆိုးလှ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းများအား “ငါ့သားတော်များဟာ ပုဂ္ဂိုလ် ၉-ဦး ငရဲ, တိရစ္ဆာန်, ပြိတ္တာ ဘဝမှ လွတ်ကြပြီ” ဟု ကြားပြီး “ငါတို့ ငရဲစသည် ဖြစ်လမ်းကုန်ပြီ” ဟု ထင်ကာ အထက်မဂ်ဖိုလ် အားထုတ်ဖို့ မေ့ကောင်း မေ့ကြမည်၊ သားတော်တွေကို ထိတ်လန့်စေမှဟု ကြံ၍ ထိတ်လန့်စေဖို့ ဤသုတ်ကို အတ္ထုပ္ပတ်အလျောက် ဟောသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-327 </p><hr> <h3>၁၆-ဧကဓမ္မပါဠိ ၄။ စတုတ္ထဝဂ်</h3> <p>ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၌ ပျော်ဖွယ်ကောင်းသော အာရာမ်တောမြေ နေရာ ရေကန် အနည်းငယ်သာရှိသော်လည်း ချိုင့်ဝှမ်း မြင့်မောက်သောမြေ၊ အသွားခက်သောမြစ်၊ ငုတ်ငြောင့် ရှိသောနေရာ မညီညာသော တောင်တို့သာ များသည်၊ ဤအတူပင် ကုန်းနေသော သတ္တဝါနည်း၍ ရေနေသတ္တဝါတို့သာ များသည်။</p> <p>လူ့ပြည်၌ ဖြစ်သူနည်း၍ အပါယ်ဘုံသားတို့သာ များသည်။</p> <p>မဇ္ဈိမဇနပုဒ်တို့၌ ဖြစ်သူနည်း၍ တိုင်းစွန်းပြည်နား ဇနပုဒ်၊ သစ္စာ ၄-ပါး မသိကုန်၊ လူရိုင်းများနေရာတို့၌ ဖြစ်သူ ပို၍သာ များသည်။</p> <p>မထိုင်းမှိုင်း မဆွံ့အကုန်ဘဲ ကောင်းဆိုးစကား၏ အဓိပ္ပာယ်ကိုသာ သိကုန်သော ပညာရှင်များနည်း၍ ထိုင်းမှိုင်း ဆွံ့အ ကောင်းဆိုးစကား၏ အဓိပ္ပာယ်ကို မသိ ပညာမဲ့သူတို့သာ များသည်။</p> <p>မြတ်သော ပညာမျက်စိရှိသူများ နည်း၍ အဝိဇ္ဇာအမှောင်မိ၍ တွေဝေသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်ရသူများ နည်း၍ မဖူးမြင်ရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်တရား နာကြားရသူများ နည်း၍ မကြားနာရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ကြားနာပြီး တရားဆောင်ထားသူများနည်း၍ ဆောင်မထားသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ဆောင်ထားသော တရား၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို စုံစမ်းစိစစ်သူများ နည်း၍ မစိစစ်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>ပါဠိအဋ္ဌကထာကို သိကာ တရားနှင့် အလျော်ကျင့်သူများ နည်း၍ မကျင့်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>ထိတ်လန့်စေနိုင်သည့် ဇာတိစသော အကြောင်းတို့၌ ထိတ်လန့်သူများ နည်း၍ မထိတ်လန့်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>ထိတ်လန့်ကာ အကြောင်းသင့် အားထုတ်သူများ နည်း၍ အားမထုတ်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>နိဗ္ဗာန်ကို အာရုံပြု၍ မဂ်ဖိုလ်သမာဓိရ စိတ်တည်ကြည်မှု ရသူများ နည်း၍ မရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>ထမင်းကောင်း အရသာကောင်း ရသူများ နည်း၍ မရကြဘဲ ခွက်လက်စွဲကာ တောင်း၍ရသော ထမင်း၊ သစ်သီးကြီးငယ်ဖြင့် မျှတရသူတို့သာ များသည်။</p> <p>မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်အရသာ ရသူများ နည်း၍ မရသူတို့သာ များသည်၊ ထိုသို့ ဖြစ်သောကြောင့် သာသနာတော်၌ ဤသို့လျှင် “မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် အရသာများ ရသူတို့ ဖြစ်ကုန်အံ့” ဟု ကျင့်ရမည်၊ သင်တို့ ဤအတိုင်း ကျင့်ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-328 <hr> လူ့ပြည်မှ စုတေ၍ လူ့ပြည်ပြန်ဖြစ်၊ နတ်ပြည်သွားသူများ နည်း၍ ငရဲဘုံ၊ တိရစ္ဆာန်မျိုး၊ ပြိတ္တာဘုံ ဖြစ်သူတို့သာ များသည်။</p> <p>နတ်ပြည်မှ စုတေ၍ နတ်ပြည်ပြန်ဖြစ်၊ လူ့ပြည်သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ (အထက် ၃-နေရာ) များသည်။</p> <p>ငရဲမှ စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ များသည်။</p> <p>တိရစ္ဆာန်မျိုးမှ စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ များသည်။</p> <p>ပြိတ္တာဘုံမှ စုတေ၍ လူနတ်တို့၌ သွားသူများ နည်း၍ အပါယ်သွားသူတို့ များသည်။</p> <h3>ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း</h3> <p>ဇမ္ဗုသပြေပင်ဖြင့် ထင်ရှားသော တောင်ကျွန်းတည်း၊ ဤကျွန်း၏ အမှတ်အသား ဇမ္ဗုသပြေပင်ကား အမြင့်ယူဇနာ ၁၀၀၊ ကိုင်းခက်များ ၅၀၊ ပင်စည်လုံးပတ် ၁၅-ယူဇနာရှိကာ ဟိမဝန္တာတောင်၌ ပေါက်၍ တစ်ကမ္ဘာလုံး တည်သည်။</p> <p>ထို့အတူ အနောက်ကျွန်း ထိန်ပင်၊ မြောက်ကျွန်း ပဒေသာပင်၊ အရှေ့ကျွန်း ကုက္ကိုပင်၊ အသူရာပြည် သခွတ်ပင်၊ ဂဠုန်ပြည် လက်ပံပင်၊ တာဝတိံသာနတ်ပြည် ပင်လယ်ကသစ်ပင်တို့လည်း တစ်ကမ္ဘာလုံး တည်ကြသည်။</p> <h3>ရေနေသတ္တဝါများပုံ</h3> <p>သီဟိုဠ်ကျွန်းမှ ယူဇနာ ၇၀၀-ဝေးသော သထုံပြည်သို့ လေကောင်းလျှင် ၇-နေ့ ၇-ညနှင့် ရောက်နိုင်သည်၊ အခါတစ်ပါး ၇-ရက်ပတ်လုံး ငါး၏ကျောပေါ်သာ သွားရခြင်းအားဖြင့် ရေနေသတ္တဝါများပုံ သိသာသည်။</p> <p>ရေကန်ကြီးတစ်ခု၌ ကြာရုံတစ်ခုတွင် အရွက် ၄-ရွက်သည် ကျွန်းကြီး ၄-ကျွန်း၊ အလယ်ကြာရုံသည် မြင်းမိုရ်တောင်၊ ကြွင်းသမျှကား ရေသာဖြစ်သည့်ပမာ စကြဝဠာကြီး၌လည်း ဤအတူပင် ကုန်းနည်း၍ ရေများပုံဖြင့်လည်း ရေနေသတ္တဝါများပုံ သိနိုင်သည်၊ တန်ခိုးရှင်များ ကောင်းကင်က သွားလျှင် ထင်ရှားသည်။</p> <h3>မဇ္ဈိမဒေသတိုက်</h3> <p>အရှေ့အရပ်၌ ဂဇင်္ဂလနိဂုံးနှင့် အင်ကြင်းပင်ကြီး၊ အရှေ့တောင်အရပ်၌ သလ္လာဝတီမြစ်၊ တောင်အရပ်၌ သေတကဏ္ဏိကနိဂုံး၊ အနောက်အရပ်၌ ထုဏပုဏ္ဏားရွာ၊ မြောက်အရပ်၌ ဥသီရိဒ္ဓဇတောင်၊ ဤနယ်နိမိတ်သည် မဇ္ဈိမတိုက်မည်၍ အပြင်ကား အစွန်ဇနပုဒ် မည်သည်။ မဇ္ဈိမတိုက်ကား မုရိုးစည်သဏ္ဌာန် ရှိ၍ အဖြောင့်အားဖြင့် အချို့နေရာ ယူဇနာ ၈၀၊ အချို့နေရာ ၁၀၀၊ အချို့ ၂၀၀ ရှိသည်။ အလယ်ကား ယူဇနာ ၃၀၀-ရှိ၍ အဝန်းယူဇနာ ၉၀၀-ရှိသည်။</p> <p>ဤအရပ်၌သာ ဘုရားရှင်နှင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ သာဝကများ၊ အလုပ်အကျွေးများနှင့် ဘုရားမယ်တော်၊ ခမည်းတော်၊ စကြာမင်းများ ဖြစ်နိုင်သည်၊ တနည်းအားဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-329 <hr> ဇမ္ဗူဒိပ် တကျွန်းလုံး မဇ္ဈိမဒေသ၊ ကြွင်း ၃-ကျွန်း တိုင်းစွန်ပြည်နား ဇနပုဒ်၊ သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ အနုရာဓမြို့သည် မဇ္ဈိမဒေသ၊ ကြွင်းအရပ်များသည် တိုင်းစွန်ပြည်နား ဇနပုဒ်ဟု အချင်းချင်း ထောက်ဆ၍လည်း ကောက်ယူနိုင်သည်။</p> <h3>ထမင်းကောင်း အရသာကောင်း ရသူမည်သည်</h3> <p>ခဲဖွယ်ဘောဇဉ် လိုချင်စိတ်ရှိဆဲ၊ ခဏမရ၊ ရပြန်လျှင်လည်း အဆင်းအနံ့အရသာ မနှစ်ခြိုက်လျှင် ရသူမမည်သေးပါ၊ စိတ်ကြိုက် အဆင်းအနံ့အရသာရှိ ပစ္စည်းကိုရမှ ရသူမည်သည်၊ အမြင့်ဆုံး စကြာမင်း အနိမ့်ဆုံး ဓမ္မာသောကမင်းတို့ကား ရသူမည်ကြသည်။ အချုပ်အားဖြင့် တစ်သိန်းတန် ထမင်းပွဲသည် ထမင်းကောင်း ရသာကောင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>လူများ မွန်မြတ်စွာ သံဃာများကျွေးသော ဆွမ်းကား ခွက်လက်စွဲကာ တောင်းရသော ထမင်းနှင့် နှိုင်းစာလျှင် ထမင်းကောင်း ရသာကောင်းဟု ဆိုနိုင်သည်။</p> <h3>၁၇-ပသာဒကရဓမ္မဝဂ်</h3> <p>တောနေရဟန်း၏ အဖြစ်ကား မုချလာဘ်ရကြောင်း ဖြစ်သည် (တောနေရဟန်းနှင့် တူအောင် မကောင်းမှုမပြုရကား လူအများ လေးစားပူဇော်သည်)။ ပိဏ္ဍပါတ်ဓုတင်ဆောင်၊ ပံ့သကူဆောင်၊ တိစီဝရိတ်ဆောင်၊ တရားဟော၊ ဝိနည်းဆောင်၊ အကြားအမြင် များသော၊ သိက္ခာကြီး၍ တည်မြဲခြင်းသို့ ရောက်သော၊ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော၊ စင်ကြယ်သော၊ အခြံအရံရှိသော၊ များမြတ်သော အရံရှိသော၊ အမျိုးကောင်းသား၊ ကိုယ်အဆင်း လှသော၊ စကားချိုသာသော၊ အလိုနည်းသော၊ ကျန်းမာရေး ကောင်းသော ရဟန်း၏ အဖြစ်ကား (ကျန်းမာသဖြင့် ဂန္ထဓူရ ဝိပဿနာဓူရ ဖြည့်နိုင်သောကြောင့်) မုချလာဘ် ရကြောင်းဖြစ်သည်ဟု ကြည်ညိုခြင်းကို ပြုတတ်သောတရား (ကြည်ညိုကြောင်းတရား-အကြည်ညိုခံရကြောင်း တရား) ၆-ပါးကို ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၈-အပရအစ္ဆရာသင်္ဃာတဝဂ်</h3> <p>လက်ဖျစ်တတီး ကာလမျှလည်း ပထမဈာန်ကို ရဟန်းပွားများအံ့၊ ဤရဟန်းကို ဈာန် မဆိတ်သုဉ်းဘဲနေသောရဟန်း၊ ဘုရားရှင်၏ သွန်သင်ဆုံးမမှုကို လိုက်နာနေသောရဟန်း၊ ပြည်သူတို့ဆွမ်းကို အကျိုးရှိအောင် စားသုံးသောရဟန်းဟု ဆိုထိုက်သည်၊ ထိုဈာန်ကို အဖန်ဖန် လေ့လာသော ရဟန်းများအဖို့ ဆိုဖွယ်မရှိတော့ပြီ။<br> <br>စာမျက်နှာ-330 <hr> ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်၊ မေတ္တာဈာန် (ပျက်စီးစေလိုခြင်း ဗျာပါဒမှ စိတ်လွတ်မြောက်ကြောင်း) ကရုဏာဈာန် (ညှဉ်းဆဲလိုခြင်း ဝိဟိံသမှ စိတ်လွတ်မြောက်ကြောင်း) မုဒိတာဈာန် (မမွေ့လျော်ခြင်း အရတိမှ စိတ်လွတ်မြောက်ကြောင်း) ဥပေက္ခာဈာန် (တပ်မက်ခြင်း ရာဂမှ စိတ်လွှတ်မြောက်ကြောင်း) ကို ပွားများအံ့။</p> <p>သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး၊ သမ္မပ္ပဓာန် ၄-ပါး၊ ဣဒ္ဓိပါဒ် ၄၊ ဣန္ဒြေ ၅၊ ဗိုလ် ၅၊ ဗောဇ္ဈင် ၇၊ မဂ္ဂင် ၈-ပါး ပွားများငြားအံ့ (သရုပ်များကို ပိဋက ဘာသာပြန်ကြည့်လေ၊ နောက် နည်းတူ)။</p> <p>အဘိဘာယတန ၈-ပါး၊ ဝိမုတ္တာယတန ၈-ပါး၊ ကသိုဏ်း ၁၀-ပါး၊ အသုဘ စသော သညာ ၁၀-ပါး၊ အနိစ္စစသော သညာ ၁၀-ပါး၊ အနုဿတိ ၁၀-ပါး၊ ပထမဈာန်နှင့် တကွ ဖြစ်သော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး၊ ဗိုလ် ၅-ပါး၊ ပေါင်း ၁၀-ပါးကို ပွားများငြားအံ့။</p> <p>ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်၊ မေတ္တာဈာန်၊ ကရုဏာဈာန်၊ မုဒိတာဈာန်၊ ဥပေက္ခာဈာန်နှင့်တကွဖြစ်သော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး၊ ဗိုလ် ၅-ပါး၊ ပေါင်း ၁၀-ပါးကို ပွားများငြားအံ့၊ ဤရဟန်းကို ဈာန်မဆိတ်သုဉ်းဘဲ နေသောရဟန်း (လ) ပြည်သူတို့ဆွမ်းကို အကျိုးရှိအောင်စားသုံးသော ရဟန်းဟု ဆိုထိုက်သည်၊ ထိုဥပေက္ခာဈာန် နှင့်တကွဖြစ်သော ပညာဗိုလ်ကို အဖန်ဖန်လေ့လာသော ရဟန်းများအဖို့ ဆိုဖွယ်မရှိတော့ပြီဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>အဂ္ဂိက္ခန္ဓူပမသုတ်နှင့် စပ်၍ဟော</h3> <p>အပ္ပနာရောက် မေတ္တာကျိုးမှာ ဆိုဖွယ်မရှိပြီဟု ထိုဖြစ်ရပ်နှင့်စပ်ပြီး ဤဒေသနာကို ဘုရားဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ဈာန် ၂-မျိုးရှိရာ</h3> <p>သမာပတ် ၈-ပါးတို့သည် အာရမ္မဏူပနိဇ္ဈာန် မည်၍ ပထဝီကသိုဏ်းစသော အာရုံကို ကပ်ရှုတတ်သည်၊ ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ်တို့သည် လက္ခဏူပနိဇ္ဈာန် မည်၍ အနိစ္စစသည်နှင့်စပ်၍ သင်္ခါရသဘောကို ကပ်ရှုတတ်သည်၊ ဝိပဿနာ၏နိဇ္ဈာနကိစ္စသည် မဂ်ဖြင့်ပြီး၍ မဂ်သည် လက္ခဏူပနိဇ္ဈာန် သုညတစသည် သဘောရှိသော နိဗ္ဗာန်ကို ကပ်ရှုတတ်၍ ဖိုလ်သည်လည်း လက္ခဏူပနိဇ္ဈာန် မည်သည်၊ ဤသုတ်ဆိုင်ရာ၌ အာရမ္မဏူပနိဇ္ဈာန်ကို လိုအပ်သည်။</p> <h3>သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး</h3> <p>ကာယာနုပဿနာ သတိပဋ္ဌာန်သည် ရုပ်သက်သက် သုံးသပ်၍ ဝေဒနာ၊ စိတ္တတို့ကား နာမ်သက်သက်၊ ဓမ္မကား ရုပ်နာမ် ၂-ပါးလုံး သုံးသပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-331 <hr><br> သမ္မပ္ပဓာန်ဆိုင်ရာဖြစ်ပြီး အကုသိုလ်ဟူရာ၌-<br> ဥပ္ပန္န ၄-ပါးတွင် ဖြစ်ဆဲပစ္စုပ္ပန် သင်္ခတ တရားသည် ဝတ္တမာနုပ္ပန္န မည်၍ ဖြစ်ပြီး အတိတ်သင်္ခတ တရားသည် ဟုတွာ ပဂတုပ္ပန္န မည်သည်၊ အတိတ်ကံနှင့် အနာဂတ် အကျိုးဝိပါက်တရားကား ဩကာသကတုပန္န၊ ဥပါဒါနက္ခန္ဓာများ၌ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် ကိလေသာများမှာ ဘူမိလဒ္ဓုပ္ပန္န မည်ကြသည်။</p> <h3>မဂ်ပယ်ဥပ္ပန္န</h3> <p>ယင်း ၄-ပါးတွင် ကာလ ၃-ပါးလည်း မဟုတ်၊ အဘာဝပညတ်လည်း မဟုတ်သော ဘူမိလဒ္ဓုပ္ပန္နကိုသာ မဂ်ကပယ်သည်၊ မှန်၏။ အတိတ် ကိလေသာကား ချုပ်ပြီးဖြစ်၍ ပယ်ဖို့မလို၊ အနာဂတ် ကိလေသာလည်း အနာမရှိခင် ဆေးတင် မဖြစ်သလို မဖြစ်သေး၍ ပယ်ရန်မလို၊ ပစ္စုပ္ပန်ကိလေသာမှာလည်း ကိလေသာဖြစ်ဆဲ၊ မဂ် မဖြစ်နိုင်၊ စိတ်၂-မျိုး တပြိုင်နက် မဖြစ်ကောင်း၍ ပယ်မဖြစ်ပါ၊ ဖြစ်လာမည့်ကိလေသာများ မဖြစ်အောင် တားခြင်းကို (ဖြစ်ခွင့်မရခြင်းကို) မဂ်ကပယ်သတ်သည်ဟုဆိုလိုသည်။</p> <h3>တနည်း ဥပ္ပန္န ၄-ပါး</h3> <p>ဖြစ်ဆဲ ပစ္စုပ္ပန် သင်္ခတတရားသည် သမုဒါစာရုပ္ပန္န၊ အမှတ် ရတိုင်း ပေါ်လာနိုင်သည့် ကိလေသာမျိုးသည် အာရမ္မဏဓိဂ္ဂဟိတုပ္ပန္န၊ ဝိက္ခမ္ဘနပဟာန်ဖြင့် မပယ်ရသေးသည့် ကိလေသာသည် အဝိက္ခမ္ဘိတုပ္ပန္န၊ သမုစ္ဆေဒပဟာန်ဖြင့် မပယ်ရသေးသည့် ကိလေသာသည် အသမူဟတုပ္ပန္န မည်သည်၊ ယင်း ၄-မျိုးတွင် ၂-၃-၄-သည် အကြောင်းသင့်လျှင် ပေါ်လာနိုင်၍ ဘူမိလဒ္ဓုပ္ပန္နနှင့်တူရကား ယင်းနောက် ၃-မျိုးကိုသာ မဂ်ကပယ်သည်။</p> <h3>ဣန္ဒြေ ၅-ပါးစင်ကြယ်ကြောင်း</h3> <p>၃-ပါးစီ သဒ္ဓါနည်းသူ ရှောင်၊ သဒ္ဓါရှိသူမှီဝဲ၊ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ သုတ္တန်များ ဆင်ခြင်က သဒ္ဓါဣန္ဒြေစင်ကြယ်သည်၊ ပျင်းသူရှောင်၊ ဝီရိယ ရှိသူပေါင်း၊ ဝီရိယကျိုးဆင်ခြင်၊ ဝီရိယစင်ကြယ်သည်၊ မေ့တတ်သူရှောင်၊ သတိကောင်း သူပေါင်း၊ သတိအကျိုးဆင်ခြင်၊ သတိစင်ကြယ်သည်၊ စိတ်မခိုင်သူရှောင်၊ တည်ကြည် သူပေါင်း၊ ဈာန်ဝိမောက္ခတို့ကို ဆင်ခြင်၊ သမာဓိ စင်ကြယ်သည်။ ပညာမဲ့သူရှောင် ပညာရှိသူပေါင်း၊ သိမ်မွေ့နက်နဲသော ခန္ဓာစသည်ကို ဆင်ခြင်၊ ပညိန္ဒြေ စင်ကြယ်သည်။</p> <p>ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး သစ္စာ ၄-ပါး သိကြောင်း တရားအပေါင်းသည် ဗောဓိ မည်ရှိ တရားအစိတ်အစိတ်သည် ဗောဇ္ဈင်မည်သည်၊ အောက်မေ့ဆင်ခြင်မှုရှိခြင်း၊ သတိကင်း သူကိုရှောင်ခြင်းစသည်ဖြင့် သတိဖြစ်ကြောင်း ၄-ပါးရှိသည်။</p> <h3>ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၇-ပါး</h3> <p>တွင်းပြင်ဝတ္ထုများ သန့်ရှင်းစေခြင်းဟူသည် လက်သည်း ခြေသည်းရှည်ခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ် အပြစ်ဒေါသနှင့် ချွေးစသည် ရှိခြင်းများသည် အတွင်း မသန့်ရှင်းသည်မည်၍ သင်္ကန်း<br> <br>စာမျက်နှာ-332 <hr> ဆွေးမြေ့ ညစ်ပေခြင်း၊ ကျောင်းတွင်း အမှိုက်ရှိခြင်းများသည် ပြင်ပ မသန့်ရှင်းသည် မည်သည်၊ ယင်း အဖြစ်များ ကင်းအောင် သုတ်သင် ပြင်ဆင် ရမည်၊ သန့်ရှင်းရာ၌ စိတ်စေတသိက်များဖြစ်ရလျှင် ဉာဏ်လည်း သန့်ရှင်းတော့သည်။</p> <h3>ဣညီမျှစေခြင်း</h3> <p>သဒ္ဓါအားကောင်း၍ ကြွင်း ဝီရိယစသည်တို့ အားနည်းလျှင် ဆိုင်ရာကိစ္စ မပြုစွမ်းနိုင်၊ ဝက္ကလိမထေရ်ကား ပုံစံဖြစ်သည်၊ ဝီရိယလွန်ကဲ၍ သဒ္ဓါစသည် အားနည်းရာ၌လည်း အရှင်သောဏမထေရ်တို့လို ခရီးမတွင်ပါ၊ အထူးအဖြင့် သဒ္ဓါနှင့်ပညာ၊ သမာဓိနှင့် ဝီရိယ မျှရန်ဖြစ်သည်၊ သဒ္ဓါလွန်၍ ပညာနည်းလျှင် မသင့်ရာ၌ ကြည်ညိုတတ်၍ ပညာလွန်၍ သဒ္ဓါပါးလျှင်လည်း အကောက်ဘက်ဝင်ကာ ဆေးကြောင့် ဖြစ်သောရောဂါကို ကုရခက်သည်။ စိတ်ထားတတ်လျှင်ကုသိုလ် ရသည်၊ ဒါနစသည် ပြုဖို့မလိုဟု အတွေးချော်ကာ ငရဲပျော်ရသည်၊ သမာဓိကြီး၌ ဝီရိယနည်းလျှင် အပျင်းဓာတ် လွှမ်းမိုးသည်၊ ဝီရိယကြီး၍ သမာဓိ ချော်လျှင်ကား စိတ်လေလွှင့်ကာ ထိန်းမရတော့ပါ၊ ထို့ကြောင့် ၂-ပါးစုံညီမျှ သင့်သည်။</p> <p>တနည်း-သမာဓိထူထောင်သူအတွက် သဒ္ဓါအားကြီးမှ အပ္ပနာရ၍ ဝိပဿနာ ထူထောင်သူအတွက် ပညာအားကြီးမှ အရိယာဖြစ်နိုင်သည်၊ သတိကား နေရာအားလုံးမှာ အားကြီးရမည်၊ ဟင်းလျာအားလုံးမှာ ဆား၊ တိုင်းပြည်ရေးရာ ကိစ္စများမှာ ဝန်ကြီးချုပ် လိုအပ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <h3>ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၁၁-ပါး</h3> <p>ငရဲပြည်၌ ဒုက္ခခံစားရချိန်၊ တိရစ္ဆာန် ဘဝ ပိုက်ကွန်တွင်း အမိခံချိန်၊ သံချွန်ထိုးခံရပြီး လှည်းဆွဲရချိန်၊ ပြိတ္တာဘဝ ငတ်မွတ် နေရချိန်များ၌ အားမထုတ်နိုင်၊ ယခုအချိန်ကား အားထုတ်ရမည့်အချိန်ပဲ ငါ့ရှင်ဟု အပါယ်ဘေး ဆင်ခြင်သူအား ဝီရိယဖြစ်တော့သည်။</p> <p>လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါး လူပျင်းမရနိုင်ဟု ဝီရိယကျိုးမြင်သူဘုရားစစွာ အရိယာတို့ သွားလမ်းကို လူပျင်းမသွားနိုင်ဟု သွားလမ်းကို ဆင်ခြင်သူများအား ဝီရိယဖြစ်နိုင်သည်၊ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ အလှူဒကာများသည် သင်နှင့် ဘာမျှ မတော်စပ် မပတ်သက် ကောင်းကျိုးရည်၍သာ လှူကြသည်၊ ဤပစ္စည်းများ သုံးဆောင်ပြီး ကိုယ်ချမ်းသာအောင် နေဖို့ ဘုရားရှင် ခွင့်ပြုသည်မဟုတ်၊ သုံးဆောင်ပြီး ရဟန်းတရား အားထုတ်၊ ဝဋ်မလွတ်မည်ဟုသာ ရည်ပြီး ခွင့်ပြုခဲ့သည်၊ ပျင်းနေလျှင် ဆွမ်းကို လေးစားသည် မမည်ဟု ဆွမ်း၌ လေးစားသင့်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်။</p> <h3>မဟာမိတ္တထေရ်ဝတ္ထု၊ ပုံပြုဖွယ်ရာ</h3> <p>ကဿကလိုဏ်မှာနေသော အရှင်အား ဆွမ်းခံရာ ဒကာမကြီးတစ်ဦးက သားပမာပြုစုသည်၊ တောသွားခါနီးတချိန် “ဘယ်နေရာမှာ ဆန်ဟောင်း နို့ထောပတ်များရှိသည်၊ သင့် မောင် အယျမိတ္တကြွလာလျှင် ဆွမ်းချက်<br> <br>စာမျက်နှာ-333 <hr> ပြီး ထောပတ်များပါလှူ၊ သမီးလည်းစား၊ မေမေတော့ မနေ့ကထမင်းကြမ်း ပုံးရည်နှင့် ဆမ်းစားလိုက်ပြီ” နေ့ထမင်း ဘာစားမည်လဲ မေမေ၊ သမီးကမေးရာ “ဟင်းရွက် ထည့်၍ ဆန်ကွဲယာဂုကျိုထား” ဟု ပြန်ပြောသည်။</p> <p>သင်္ကန်းရုံပြီး သပိတ်ထုတ်စဉ် ထိုအမှာစကား အရှင်မြတ်ကြား၍ “ဒကာမကြီးမှာ ပုံးရည်နှင့် ထမင်းကြမ်းစားကာ နေ့လယ်စာကိုမူ ဟင်းရွက် ယာဂုကျို သောက်ရမည် ဆိုပါကလား၊ သင့်ဖို့တော့ ဆန်ဟောင်းစသည် လှူဖို့မှာနေသည်၊ သင့်ကိုမှီ၍ လယ် ယာစသည်ကို ဒကာမကြီး မတောင့်တ၊ ချမ်းသာ ၃-မျိုး တောင့်တ၍သာ လှူသည်၊ ဒကာမကြီးတောင့်တချက် သင်ပေးနိုင်ပါမည်လား၊ သင်မပေးနိုင်၊ သို့ရကား ရာဂစသည် ရှိနေသောသင်သည် ဒကာမကြီးဆွမ်းကို မခံယူထိုက်” ဤသို့ မိမိကိုယ်ကိုယ် ဆုံးမလျက် သပိတ်ကို အိပ်၌ထည့် နားပတ်ကွင်းဖြုတ်ကာ နောက်ကြောင်းပြန်ပြီး လိုဏ်တွင်းဝင်သည်၊ သပိတ်သင်္ကန်းသိမ်းဆည်းပြီး “အရဟတ္တဖိုလ်မရောက်လျှင် မတွက်တော့” ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ ထိုင်အားထုတ်သည်။</p> <p>သတိမက္ခာ ကြာမြင့်စွာနေလာသော အရှင်မြတ်သည် ရှုပွားလိုက်လျှင်ပင် နံနက်ပိုင်းအတွင်း အရဟတ္တဖိုလ်ရကာ ကြာပန်းပွင့်သည့် ပမာ ရွှင်ပြုံးစွာ ထွက်ခဲ့သည်၊ လိုဏ် တံခါးစောင့်နတ်ကလည်း နမော တေ ပုရိသာ ဇည ဥဒါန်းကျူးပြီး “အရှင်ဘုရား တို့လို ရဟန္တာသခင်များအား ဆွမ်းလှူရမှ အဖွားကြီး ဒုက္ခကင်းမှာပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်လည်း တံခါးဖွင့်ကြည့် အချိန်ရှိသေးကြောင်းသိ၍ သပိတ် သင်္ကန်းယူကာ ဆွမ်းခံဝင်သည်၊ ဆွမ်းစီစဉ်ပြီး၍ အရှင်မြတ်အလာ မျှော်နေသော သမီးငယ်သည် ကြွလာလာချင်း လှူဒါန်းပြီး ထန်းသီးမှည့်ပမာ ဝင်းဝါတင့်တယ်လှသော အရှင်မြတ်၏ အဆင်းကို ရပ်ကြည်ညိုသည်။</p> <p>တောမှပြန်လာသောမီခင်အား သမီးငယ်က အကြောင်းစုံပြောပြရာ “ငါ့သားရဲ့ ရဟန်းကိစ္စ ယနေ့ပြီးပြီ၊ သမီးမောင်တော် သာသနာမှာ မပျင်းတော့ပြီ” ဟု ပြောပြ လိုက်သည်။</p> <h3>ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင် တိဿထေရ်</h3> <p>မဟာဂါမရွာသား ထင်းထမ်းယောက်ျား ဒါရုဘဏ္ဍက မဟာတိဿသည် ဇနီးကို “သူဆင်းရဲအလှူ အကျိုးများကြောင်း ဘုရားဟောသည်။ အမြဲမလှူနိုင်သော ငါတို့ဟာ ၁၅-ရက်တစ်ကြိမ်တော့ လှူသင့်သည်၊ နောက်ရလာလျှင်လဲ စာရေးတန်ဆွမ်းလှူ ကြတာပေါ့” ဟု ပြောဆိုပြီးနောက်နေ့ရသလို ဆွမ်းလှူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-334 <hr> သံဃာများ ပစ္စည်း ၄-ပါးချမ်းသာချိန်ဖြစ်၍ အလှူခံပြီး-“ဆွမ်းကြမ်း’ ဟုဆိုကာ အလှူရှင်များမြင်စဉ်ပင် သာမဏေငယ်များက သွန်ပစ်သည်၊ ထိုအကြောင်း ဇနီးက လင်အား ပြောပြ၏၊ သွန်ပစ်ရမည်လောဟုကား စိတ်မဆင်းရဲပါ၊ “ငါတို့က ဆင်းရဲတော့ အရှင်မြတ်များအား အစားကောင်း မလှူနိုင်၊ အရှင်မြတ်များ စိတ်ကြိုက် ဘယ်နှယ်လုပ်၍ တတ်နိုင်ပါ့မလဲ” ဟု လင်က ပြောဆိုလျှင် “သားသမီးရှိနေမှတော့ သူဆင်းရဲမမည်ပါ၊ ရှင့်သမီးကို တအိမ်မှာထား ၁၂ကျပ်ယူပြီး နွားမတကောင်ဝယ်၊ နို့ဆွမ်းလှူရလျှင် အရှင်မြတ်များ စိတ်တိုင်းကျပါလိမ့်မည်” ဟု မယားက ပြန်ပြောသည်။</p> <p>ထိုအစီအစဉ်အတိုင်းပြုရာ သူဆင်းရဲတို့၏ ဘုန်းကံကြောင့် နွားမသည် ညနံနက် နို့ ၆-အိုးရသဖြင့် စာရေးတန်နို့ ဆွမ်းကို ထောပတ်ဆန်းကာလှူရ၏၊ ဘုန်းကံရှိသူများ အလှူခံကြသည်၊ “သမီးအတွက် ငါတို့အရှက်မကွဲရ၊ အရှင်မြတ်များ သုံးဆောင်ဖို့ လည်းရပြီး ငါမပြန်မီ ဤဝတ်မပျက်စေနှင့်၊ သမီးကိုပြန်နှုတ်ဖို့ ငါအလုပ်သွားမည်” ဟု ဇနီးမှာထား အရပ်တစ်ပါး အလုပ်သွားမည်။</p> <p>ကြံညှစ်လုပ်ငန်း ၆-လလုပ်၊ ၁၂-ကျပ်ရသော် ပြန်လာသည်၊ ပိဏ္ဍပတ် ဓူတင်ဆောင် အရှင်တိဿလည်း သူ့နေရာမှ ထိုမဟာ ဂါမရွာသို့ ဘုရားဖူးကြွလာရာ သူဆင်းရဲ ဥပါသကာသည် ခပ်လှမ်းလှမ်းမှမြင်ပြီး “ဤအရှင်နှင့်အတူ တရားနာယင်းသွားမည်၊ သီလဝန္တပုဂ္ဂိုလ်မျိုး အမြဲတွေ့ဖို့မလွယ်”ဟု ကြံကာ အမှီလိုက်သည်၊ “ဆွမ်းချိန်ရောက်လျှင် ငါ့မှာ ဆွမ်းထုပ်မပါ၊ ရိက္ခာသာပါသည်၊ ရွာရောက်လျှင် ဆွမ်းဝယ်ကပ်မည်” ဟု ကြံလိုက်သည်။</p> <p>သူဆင်းရဲတိဿ လှူမည့်စိတ်ဖြစ်စဉ် ယောက်ျားတစ်ဦး ထမင်းတထုပ်ယူရောက်လာသည်၊ ၁-ကျပ်ပေး၍ဝယ်ရာ “တမတ်မျှမတန် ၁-ကျပ်ပေးသည်၊ အကြောင်းရှိရမည်” ဟု ထမင်းထုပ်ရှင်ကြံပြီး ၁-ကျပ်နှင့် မရောင်းနိုင်ဟု ပြန်ပြောရာ ၂-ကျပ်၊ ၃-ကျပ်၊ စသည်ဖြင့် ၁၂-ကျပ်အထိ သူဆင်းရဲတိဿ‌ ပေးဝယ်သည်။</p> <p>ငွေလက်ကျန် ရှိဦးမည်ကြံပြီး ၁၂-ကျပ်နှင့်လည်း မရောင်းနိုင်ဟု ထမင်းထုပ်ရှင်က ပြောရာ တိဿက “ကျွန်တော်မှာ ငွေရှိလျှင် ပေးမှာပါ၊ ကျွန်ုပ်ဖို့လည်း မဟုတ်ပါ၊ သစ်ပင်ရင်း သီတင်းသုံးနေသည့် အရှင်မြတ်အတွက်ပါ၊ သင့်ကုသိုလ်လည်း ဖြစ်ပါစေ၊ ၁၂-ကျပ်နှင့်ပင် ထိုထမင်းထုပ်ပေးပါ” ဆိုမှ ရယူ၍ လှူသည်။</p> <p>လှူ၍ ဆွမ်းထုပ်တဝက်ကျိုးလျှင် အရှင်မြတ်က သပိတ်ကိုပိတ်ရာ “တစ်ဦးတွက် ထမင်း တပည့်တော် မစားတော့ပါ၊ အရှင်ဘုရားတို့အတွက် ရှာခဲ့ရပါသည်၊ တပည့်တော်အား သနားသဖြင့် အလှူခံတော်မူကြပါ”ဟု လျှောက်ထားမှ အားလုံး အလှူခံ<br> <br>စာမျက်နှာ-335 <hr> ဘုဉ်းပေးသည်၊ အရှင်မြတ်အမေးအရ ထမင်းမစားကြောင်းနှင့်တကွ အလုပ်သွား အလုပ်ပြန် အစီအစဉ်အားလုံး လျှောက်တင်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် ထိတ်လန့်လျက် “ဤဆွမ်းစားသောငါသည် အခက်ဆုံးပြုနိုင်သော ဆွမ်းဒကာ၏ ကျေးဇူးသိသင့်သည်၊ သင့်တဲ့နေရာမှာ အရေ အသား အသွေး ခြောက်ပေစေ၊ အရဟတ္တဖိုလ်မရလျှင် မထဟု ကြံကာ ကျောင်းသွား အာဂန္တုက ဝတ်ပြုပြီး မူလကမ္မဋ္ဌာန်းကိုပင် အားထုတ်တော့သည်၊ ထိုည အရောင်အလင်းကိုမျှ မဖြစ်စေနိုင်။</p> <p>နောက်နေ့မှစ၍ ဆွမ်းခံကိုပင် မသွားတော့ပဲ အားထုတ်ရာ ၇-ရက်မြောက်၌ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာဖြစ်သည်၊ ငါ့ကိုယ် ပင်ပန်းလှပြီ၊ ငါ့အသက် ဆက်တည် မတည် ဆင်ခြင်ရာ မတည်တော့မည်ကို သိ၍ အိပ်ရာနေရာသိမ်းဆည်း သပိတ် သင်္ကန်းယူကာ ကျောင်းတိုက်အလယ် စည်တီး၍ သံဃာစုဝေးစေသည်။</p> <p>သံဃာအစည်းအဝေးတွင် မည်သူက မည်သည့်အတွက် စီစဉ်သနည်း”ဟု သံဃာ့ထေရ်က မေးရာ အရှင်တိဿက “တပည့်တော်ပါ၊ ကိစ္စထူး မရှိပါ၊ မဂ်ဖိုလ်အရာ ယုံမှားသူများမေးရန် အတွက်ပါ”ဟု လျှောက်သည်၊ သံဃာ့ထေရ်က “ယုံမှား မရှိကြပါ၊ သင်အရဟတ္တဖိုလ်ရကြောင်းကို ပြောပါ”ဟု မိန့်သဖြင့် လမ်းခရီး၌ ထင်းထမ်း မဟာတိဿနှင့် အတူလာကြရာ ဆွမ်းချိန်၌ ထမင်းတထုပ် ငွေ ၁၂-ကျပ်ပေးဝယ် ကပ်လှူခဲ့ပုံ၊ ယင်းငွေကား သမီးရွေးဖို့သာ ဖြစ်ပုံ၊ သမီးကို ၁၂-ကျပ်နှင့်အပ်ကာ နွားမ ဝယ်၍ သံဃာအား နို့ဆွမ်းလှူ ရပုံ၊ ၆-လလုပ်မှ ၁၂-ကျပ်ရပုံ၊ ထိုဆွမ်းကို လေးစား၍ တရားအားထုတ်သဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရပုံများကို အရှင်တိဿက လျှောက်ထားသည်၊ ထိုနေရာရောက်လာသမျှ ပရိသတ် ၄-ပါးလုံး ကောင်းချီးပေးကြသည်။</p> <p>အရှင်တိဿသည် သံဃာ့အလယ်ထိုင် လျောက်ထားယင်း “ငါ့စံကျောင်းသည် ဆွမ်းဒကာ မဟာတိ၏ လက်နှင့်ထိမှ လှုပ်ပါစေ”ဟု ဓိဋ္ဌာန်ကာ အနုပါဒိသေသ နိဗ္ဗာန် ဝင်စံချုပ်ငြိမ်းသည်။ “မထေရ်တစ်ပါး နိဗ္ဗူစံသည်”ဟု ကာကဝဏ္ဏတိဿမင်းကြီးကြား၍ ကျောင်းလာကာ စံကျောင်းပြင်ဆင်ပြီး အလောင်းတော်တင်ထားသည်၊ သင်္ဂြိုဟ်မည့်နေရာ ပို့ဖို့ မြှောက်ချီရာ လှုပ်မရပေ၊ မင်းကြီးလျှောက်ချက်အရ သံဃာက အရှင်တိဿ၏ ဓိဋ္ဌာန်ချက်ကို မိန့်ကြားကြသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် သူဆင်းရဲ ဥပါသကာကို ခေါ်စေပြီး “နောက် ၇-ရက်က ခရီး သွားရဟန်းအား သင်ဆွမ်းထုပ်လှူဖူးသလော” မေးရာ “မှန်ပါ”ဝန်ခံပြီး မေးသမျှ အကြောင်းစုံ ပြန်လျှောက်သည်၊ မင်းကြီးက ယင်းဥပါသကာကို မထေရ်စံကျောင်း နေရာလွှတ်ပြီး “ထိုမထေရ်ကို သိမ်းပါ၊ သင့်ကိုယ်တော်လော၊ တခြားကိုယ်တော် လော”ဟု မိန့်သဖြင့် ကန့်လန့်ကာ မကြည့်ရာ မျက်နှာမြင်လျှင် မှတ်မိ၍ “ကျွန်ုပ်အရှင်ပါ”ဟု လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-336 <hr> ထိုအခါ မင်းကြီးသည် သူဆင်းရဲ ဥပါသကာကို အဖိုးတန် တန်ဆာဝတ်ဆင်စေပြီး စံကျောင်းတော်ကို မြှောက်ချီခိုင်းရာ ဥပါသကာသည် မထေရ်ခြေတော်များကို ရှိခိုး၍ လက် ၂-ဘက်ဖြင့်မြှောက်၍ ထိပ်ပေါ်တင်သောခဏ စံကျောင်း(ခေါင်း)တော်သည် ကောင်းကင်ပျံတက်ကာ ထင်းပုံထက်တည်ပြီး ၄-ထောင့်တို့မှ အလိုလို မီးလျှံများတက်ကာ လောင်ကျွမ်းကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်၏ အရိယာဥစ္စာ ၇-ဖြာအမွေကို ခံယူနိုင်မှုကား အဆင့်မြင့်သည်ဖြစ်ရာ ပျင်းသူ မယူနိုင်၊ အကျင့်ပျက်သားကို မိဘများက သားအရာမှ ပယ်ကြ၊ အမွေဖြတ် ခံရသကဲ့သို့ ဝီရိယရှိမှ အရိယာဥစ္စာအမွေ ရသည်၊ ဤသို့ အမွေခံမြတ်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်။</p> <p>သန္ဓေတည်ချိန်၊ ဖွားချိန်၊ နောက်ဆုံး နိဗ္ဗူ၊ စံချိန်များမှာ လောကဓာတ်တသောင်း လှုပ်ရအောင်မြတ်သော ဘုရားသာသနာမှာနေလျှင် ပျင်းနေ၍မဖြစ်ဟု ဆရာဘုရား၏ မြတ်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်၊ မဟာသမ္မတမင်းမျိုး သုဒ္ဓေါဒနမင်းမြေး ရာဟုလညီ ဘုရားသားဖြစ်သော သင်အား ပျင်းမဖြစ်ဟု ဇာတ်မြတ်ပုံ၊ သာရိပုတ္တရာ စသော သာဝကများ ဝီရိယဖြင့်သာ မဂ်ဖိုလ်ရကြသည်ဟု သီတင်းသုံးဖော်တို့မြတ်ပုံ ဆင်ခြင်သူအားလည်း ဝီရိယဖြစ်သည်။</p> <h3>သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၁၁-ပါး</h3> <p>တွင်းပြင်ဝတ္တု သန့်ရှင်းအောင်ပြုခြင်း၊ ဣန္ဒြေ မျှညီစေခြင်းစသော အကြောင်းများတည်း၊ အခါအားလျော်စွာ ရွှင်လန်းစေခြင်းဟူသည် ပညာအလုပ် အားနည်းခြင်း ငြိမ်းချမ်းမှု ချမ်းသာမရခြင်းများကြောင့် စိတ်သာယာမှုနည်းချိန်တွင် သံဝေဂဝတ္တု ၈-ပါးဆင်ခြင်၍ ထိတ်လန့်စေခြင်း ရတနာ ၃-ပါးဂုဏ် အောက်မေ့၍ ကြည်ညိုစေခြင်းတည်း။</p> <h3>သံဝေဂဝတ္ထု ၈-ပါး</h3> <p>ဇာတိ ဇရာ ဗျာဓိ မရဏ ၄-ပါး အပါယ်ဘေးဝဋ် ပြစ်ကြောင့်ဖြစ်သော အတိတ်ဆင်းရဲ အနာဂတ်ဆင်းရဲ အာဟာရရှာရမှု အကြောင်းရှိသော ပစ္စုပ္ပန် ဆင်းရဲတို့တည်း။</p> <h3>ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်ကြောင်း ၅-ပါး</h3> <p>သတ္တဝါများ၌ သင်္ခါရ၌ နှလုံးသွင်း မှန်ခြင်း၊ အစွဲသန်သူကို ရှောင်ခြင်း၊ နှလုံးသွင်းမှန်သူကို မှီဝဲခြင်း ဥပေက္ခာဖြစ်ဖို့သာ နှလုံးသွင်းခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။</p> <h3>သတ္တဝါများ၌ နှလုံးသွင်းမှန်ကြောင်း ၂-ပါး</h3> <p>မောင်လှဖြစ်စေ၊ မောင်မြဖြစ်စေ၊ မိမိကံဖြင့်လာ မိမိကံဖြင့်ပင် သွားရပေမည်၊ သင်မည်သူကို မြတ်နိုးနေရသနည်း ဟု ကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဖြစ်ပုံကို ဆင်ခြင်ခြင်း၊ ပရမတ္ထအားဖြင့် သတ္တဝါပင်မရှိ မြတ်နိုး စွဲလမ်းဖို့မလိုဟု သတ္တဝါမဟုတ်ပုံ ဆင်ခြင်ခြင်းတို့ကြောင့် နှလုံးသွင်းမှန်ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-337 </p><hr> <h3>သင်္ခါရ၌ နှလုံးသွင်းမှန်ကြောင်း ၂-ပါး</h3> <p>ဤသင်္ကန်းသည် တဖြေးဖြေး ဖောက်ပြန်ဆွေးမြေ့ ကာ ခြေသုတ်ပဝါဖြစ်ပြီး တောင်ဝှေးဖြင့် ကော်ပစ်ရမည်၊ သင်တကယ် ပိုင်က ဤသို့ဖြစ်ခွင့် မပေးရာဟု မပိုင်ပုံဆင်ခြင်ခြင်း၊ ဤသင်္ကန်းကား ကြာရှည်မသုံးရ တခဏမျှသာဟု အခိုက်အတန့်သာဖြစ်ပုံ ဆင်ခြင်ခြင်းတို့ကြောင့် နှလုံးသွင်းမှန်ရသည်။</p> <h3>သတ္တဝါသင်္ခါရ၌ အစွဲသန်သူကိုရှောင်ခြင်း</h3> <p>ရဟန်းရှင်လူ မည်သူမဆို မိမိသား သမီး တပည့် စသည်များကို မြတ်နိုးကြသည်၊ ကိုယ်တိုင်ဆံရိတ် သင်္ကန်းလျှော်ပေးကြသည်၊ တခဏမျှ မမြင်လျှင် ရှင်စန္ဒ ဘယ်မှာလဲ စသည်ဖြင့် ရှာကြသည်၊ တစ်ပါးသူ့က အလုပ်ခေါ်ခိုင်းလျှင် ငါ့ကိစ္စကိုမျှ ငါတို့မခိုင်း”ဟု ဆိုကာ ခွင့်မပြုခြင်းသည် သတ္တဝါ၌ အစွဲသန်သူမည်သည်။</p> <p>သင်္ကန်းသပိတ် စသည်များကို သူတစ်ပါး အကိုင်မခံ ခဏငှားလျှင် “ဟောင်းမည် စိုး၍ ငါတို့သော်မှ မသုံးရက်”ဆိုခြင်းကား သင်္ခါရ၌ အစွဲသန်သူမည်သည် သတ္တဝါ သင်္ခါရ ၂-ပါးလုံးတို့၌ နှလုံးသွင်းမှုမှန်သင့်သည်။</p> <h3>မဂ္ဂင် ၈-ပါး</h3> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် မိမိ ဆန့်ကျင်ဘက် အခြား ကိလေသာများနှင့်အတူ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကိုပယ်ခြင်း၊ နိဗ္ဗာန်ကိုအာရုံပြုခြင်း၊ မောဟကိုဖျက်ဆီးကာ မတွေမဝေယှဉ်ဖက် တရားများကိုမြင်ခြင်းဟု ၃-ကိစ္စရှိသလို သမ္မာသင်္ကပ္ပ စသည်တို့လည်း ၃-ကိစ္စစီ ရှိကြသည်။</p> <h3>၁၉-ကာယဂတာသတိဝဂ်</h3> <p>မည်သူမဆို မဟာသမုဒ္ဒရာကို (အာပေါကသိုဏ်းစီးဖြန်းသော ဘာဝနာစိတ် ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်စိတ်) စိတ်ဖြင့် အနှံ့ ရှူနိုင်လျှင် သမုဒ္ဒရာ စီးဝင်သော မြစ်ငယ်ဟူသမျှတို့သည် ထိုသူ၏စိတ်တွင်းဝင်ပြီး ဖြစ်ကုန်သလို မည်သူမဆို ဆံ အစရှိသော ရုပ်အပေါင်း၌ ဖြစ်သော ကာယဂတာ သတိကို ပွားများလေ့လာနိုင်လျှင်(ဝိပဿနာဉာဏ် မနောမယိဒ္ဓိဉာဏ်၊ အဘိဉာဉ် ၆-ပါးအားဖြင့်) ဝိဇ္ဇာ ၈-ပါးအဖို့အစုပါ ကုသိုလ်အားလုံး ထိုသူ၏စိတ်တွင်း ဝင်ပြီး ဖြစ်ကုန်သည်။</p> <p>ကာယဂတာသတိ တရားတစ်ခုကို ပွားများလေ့လာလျှင် ကြီးစွာသော ထိတ်လန့်ခြင်း (ဝိပဿနာဉာဏ် မဂ်ဉာဏ်) သံဝေဂဉာဏ်အလို့ငှာ (ဖိုလ်ဉာဏ် ၄-ပါး) အကျိုးကို ရရှိခြင်းငှာ၊ ယောဂ ၄-ပါးကုန်ရာ (နိဗ္ဗာန်)သို့ ရောက်ခြင်းငှာ၊ သတိ သမ္ပဇဉ်အလို့ငှာ၊ ဉာဏ်အမြင် (ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်)ကို ရခြင်းငှာ၊ မျက်မှောက်ဘဝ ချမ်းသာစွာနေရခြင်းငှာ၊ ဝိဇ္ဇာ(မဂ်ဉာဏ်) ဝိမုတ္တိ (မဂ်နှင့်ယှဉ်သော တရား) အရဟတ္တဖိုလ်တို့ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်းငှာ ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-338 <hr> နာမကာယ ရူပကာယ ငြိမ်းအေးစိတ်လည်း ငြိမ်းအေးသည်၊ ကြံစည်သုံးသပ်ခြင်း၊ ဝိတက် ဝိစာရတို့လည်း ငြိမ်းအေးကုန်သည်၊ ဝိဇ္ဇာအဖို့ အစုပါ တရားများလည်း ပွားများပြည့်စုံသည်၊ မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်များမဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးအကုသိုလ်များ ဆုတ်ယုတ်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ် တရားများဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီး ကုသိုလ်များ တိုးပွားကုန်သည်။</p> <p>အဝိဇ္ဇာကင်းပျောက်၍ ဝိဇ္ဇာဉာဏ် ရောက်လာသည်၊ ၉-မျိုးသော ထောင်လွှားမှု အသ္မိမာန၊ အနုသယ ကိလေသာ ၇-မျိုး၊ သံယောဇဉ် ၁၀-မျိုးတို့ ကင်းပျောက်သည်၊ ပညာဖြင့် ထွင်းဖောက်သိမြင်ခြင်းသို့ ရောက်နိုင်သည်။ အကြောင်းကင်းသော ပရိနိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်သည်။</p> <p>များစွာသော ဓာတ်အမျိုးမျိုးတို့ကို ထိုးထွင်း၍ သိနိုင်သည်၊ များစွာသော ဓာတ်တို့ကို (ဤဓာတ်လွန်လျှင် ဤအကျိုးဟု)ခွဲခြမ်း၍ သိနိုင်သည်၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်စသော ၄-ပါးကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်သည်။</p> <p>ပညာရနိုင် တိုးပွားပြန့်ပြောနိုင်သည်၊ မြတ်သောပညာ၊ ကြီးကျယ်သော ပညာ၊ ပြန့်ပြောသောပညာ၊ နက်နဲသောပညာ၊ မယှဉ်သာသောပညာ၊ မြေကြီးအထုနှင့် တူသော ပညာ၊ များသော လျင်သော ပေါ့ပါးသော၊ ရွှင်သော၊ မြန်သော၊ ထက်သော၊ ဖောက်ခွဲနိုင်သော ပညာဖြစ်နိုင်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၂၀-အမတဝဂ်</h3> <p>ကာယဂတာသတိကို မသုံးဆောင်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မသုံးဆောင်ရသည် မည်ကုန်သည်၊ ကာယဂတာသတိကို သုံးဆောင်သူများသာ အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို သုံးဆောင်ရသည် မည်ကုန်သည်၊ ကာယဂတာသတိကို မသုံးဆောင်အပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မသုံးဆောင်အပ်သည် မည်၏၊ သုံးဆောင်အပ်သူများသာ သုံးဆောင် အပ်သည်မည်သည်။</p> <p>ကာယဂတာသတိကို ဆုတ်ယုတ်စေ၊ ချွတ်ယွင်းစေ၊ ပျောက်ပျက်စေအပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို ဆုတ်ယုတ်စေ၊ ချွတ်ယွင်းစေ၊ ပျောက်ပျက်စေအပ်သူများ မည်သည်၊ မပျောက်ပျက်စေအပ်သူများသာ မပျောက်ပျက်စေအပ်သည်မည်သည်။</p> <p>ကာယဂတာသတိကို မေ့လျော့၍ မမှီဝဲအပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မေ့လျော့၍ မမှီဝဲအပ်သည်မည်သည်၊ မမေ့မလျော့မှီဝဲအပ်သူများသာ မှီဝဲအပ်သည် မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-339 <hr> ကာယဂတာသတိကို မပွားများ မလေ့လာအပ် ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် ပိုင်းခြား၍မသိ အပ်၊ မျက်မှောက်မပြုအပ်သူများသည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်မပြုအပ်သည်မည်သည်၊ မျက်မှောက်ပြုအပ်သူတို့များသာ အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုအပ်သည် မည်သည်ဟု ဟောတော်မူ၏။<br> ဧကနိပါတ်ပြီး၏။</p> <h3>ဒုကနိပါတ် ပဌမသုတ် ၅၀၊၁၊ကမ္မကရဏဝဂ် ၁-ဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>လောကပြစ်... တမလွန်ပြစ်ဟု ပြစ်မှု ၂-မျိုးကို ဘုရားရှင်သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန့်၌ သီတင်းသုံးစဉ် သံဃာများအား ဟောတော်မူသည်။</p> <p>လောကပြစ်ဟူသည် ခိုးသူကိုဖမ်း၍ မင်းများက နှင်တံကြိမ်လုံး တုတ်တိုတို့ဖြင့် ရိုက်နှက်စေခြင်း၊ လက်၊ ခြေ ၂-မျိုးလုံး၊ နား၊ နှာခေါင်း ၂-မျိုးလုံးတို့ကို ဖြတ်စေခြင်း၊ ဦးထိပ်ဖောက်ခွဲ၊ သံတွေခဲထည့်၍ ဦးနှောက်ဆူပွက်အောင် ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ အထက်ပိုင်း အရေကိုခွာကာ ဦးပြည်းခေါင်းကို ခရုသင်းအဆင်းဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ ပါးစပ်တွင်း မီးထွန်းကာ နေလကို ငုံထားသော ရာဟုခံတွင်းပမာ ဖြစ်အောင်ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ တကိုယ်လုံး အဝတ်ပတ် ဆီလောင်းမီးရှို့လျက် မီးပန်းကုံးပမာ ဖြစ်အောင်ညှဉ်းဲဆဲစေခြင်း၊ လက်ကို အဝတ်ပတ် ဆီလောင်း မီးရှို့လျက် လက်ဆီမီးတိုင်ပမာဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲစေခြင်း၊ လည်ပင်းမှစ၍ အရေခွာ ခြေမျက်စိမှာပုံပြီး လူကိုလွန်ကြိုးနှင့်ဆွဲ၊ အရေ နင်းမိတိုင်း လဲအောင်ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ လည်ပင်းမှစ၍ အထက်ပိုင်းအရေကို ခွာ၍ ခါးပေါ်မှာထား၊ ခါးမှစ၍ အရေကိုခွာ၊ ခြေမျက်စိမှာထား၊ အထက်ပိုင်းအနေဖြင့် အောက်ပိုင်းကိုယ်ကို လျော်တေ အဝတ်ပမာဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ တံတောင် ၂-ဘက်၊ ဒူး ၂-ဘက်တို့၌ သံဆူးကြိုးခတ်၍ သံချွန်၌စိုက်ကာ မြေမှာတည်စေပြီး သားကောင်ဖုတ်သည့်ပမာ ပတ်လည်မှ မီးရှို့ ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ ၂-ဘက်သွား သံချိတ်ဖြင့် အရေ အကြော အသားတို့ကို ခွာကာ ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ ကျပ်ပြားမျှအရေ၊ အကြော အသားတုံးများရအောင် တကိုယ်လုံးကို ပဲကွပ်ဖြင့် ခုတ်ရွေညှဉ်းဆဲခြင်း၊ တကိုယ်လုံး တုတ်တို့ဖြင့် ရိုက်နှက် ဆပ်ပြာရေပက်ကာ ဆပ်သွားသီးဖြင့်တိုက်၍ အသားစသည် အရည်ပျော်ပြီး အရိုးချည့် ကျန်အောင် ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ မြေ၌ စောင်းအိပ်စေ၍ နားတဘက်မှ တဘက်ပေါက်အောင် သံတံကျင်လျှိုကာ ခြေမှကိုင်၍ တံခါးကျင်ပမာ လှည့်လျက်ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ တင်းပုတ်တို့ဖြင့် အရိုးကို ထုရိုက်၍ အသားချည်ရသောအခါ ဆံပင်ဖြင့်ချည်နှောင်ပြီး ကောက်ရိုးထုံးပမာဖြစ်အောင် ညှဉ်းဆဲခြင်း၊ ဆူသောဆီပူဖြင့် လောင်းခြင်း၊ အစာငတ်၍ ဆာသောခွေးတို့ကို ကိုက်စားစေခြင်း၊ အရှင်လတ်လတ် သံတံကျင်လျှိုစေခြင်း၊ သန်လျက်ဖြင့် ခေါင်းဖြတ်စေခြင်းတို့ကို ပြုစေရာ မြင်သူများသည် မကောင်းမှုပြု၍ ခံကြရသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-340 <hr> ဟု ဆင်ခြင်ပြီး မျက်မှောက်လောကပြစ်ကို ကြောက်၍ သူတစ်ပါးပစ္စည်းမယူ၊ ရှောင်ကြသည်၊ ဤကား မျက်မှောက်ပြစ်တည်း။</p> <h3>တမလွန်ပြစ်ဟူသည်</h3> <p>ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခုသည် တမလွန်ဘဝ၌ ဆင်းရဲယုတ်ညံ့သည်၊ ယင်းပြစ်မှုများ ငါပြုလျှင်လည်း သေလျှင် ငရဲရောက်ရမည်သာဟု အချို့လူများဆင်ခြင်ပြီး တမလွန်ဘေးကို ကြောက်သည်ဖြစ်၍ ပြစ်မှု ၃-ခုကို ပယ်စွန့်ကာ ကောင်းမှုများကို ဖြစ်စေသည်၊ မိမိကိုယ်ကို စင်ကြယ်စွာ စောင့်ရှောက်၏၊ ဤကား တမလွန်ပြစ်တည်း။</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ မျက်မှောက်ပစ်၊ တမလွန်ပြစ်ကို ကြောက်ကုန်အံ့၊ အပြစ် ကြောက်သူ ဘေးမြင်သူ ဖြစ်ကုန်အံ့ဟု ကျင့်ကြ၊ သို့မှသာ အပြစ်ကင်းသော အကျိုး ပုံသေရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခု</h3> <p>သူ့အသက် သတ်ခြင်းစသော ကာယကံ ၃-ပါး၊ ဝစီကံ ၄-ပါး၊ မနောကံ ၃-ပါး အကုသိုလ် ကမ္မပထ ၁၀-ပါးဖြစ်သည်၊ အပြန်ဖြစ်သော သူ့အသက်မသတ်စသော ကုသိုလ်ကမ္မပထ ၁၀-ပါးသည် ကောင်းမှုကံများ ဖြစ်သည်။</p> <h3>မိမိကိုယ်ကို စင်ကြယ်စွာစောင့်ရှောက်၏</h3> <p>စင်ကြယ်မှု ၂-မျိုးရှိရာ သရဏဂုံ၊ ၅-ပါး သီလ၊ ၁၀-ပါးသီလ၊ စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလ၊ ပဌမဈာန်စသည် ဈာန် ၉-ပါး၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှစ၍ အရဟတ္တမဂ်အထိ ပရိယာယ်စင်ကြယ်မှုဖြစ်၍ အရဟတ္တဖိုလ်တည်မှ မုချစင်ကြယ်မှုဖြစ်ကာ မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်နိုင်သည်။</p> <h3>ရဟန္တာနှင့် မကောင်းကျိုး</h3> <p>ရဟန္တာမဖြစ်မီ ပြုထားသမျှ အကုသိုလ်ကံသည် ဤ နောက်ဆုံးဘဝ၌ အကျိုးပေးသည်၊ တမလွန်ကား (ခန္ဓာမရပြီဖြစ်၍) ကောင်းကျိုး မကောင်းကျိုး မရှိတော့ပါ။</p> <h3>၂ ပဓာနသုတ်</h3> <p>လုပ်နိုင်ခဲသောအလုပ် ၂-မျိုးမှာ-<br> လူများအတွက် ဆွမ်း သင်္ကန်း ကျောင်း ဆေး လှူဒါန်းဖို့အလုပ်၊ ရဟန်းတော်များအတွက် ဥပဓိကင်းရာ နိဗ္ဗာန်ရဖို့ အလုပ်ဖြစ်သည်။ ဤအလုပ် ၂-မျိုးတွင် နိဗ္ဗာန်ရဖို့အလုပ်သာ အမြတ်ဆုံးဖြစ်ရာ ဤသာသနာတော်၌ နိဗ္ဗာန်ရဖို့အလုပ် လုပ်ရမည်ဟု ကျင့်ကြဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဒါနပြုနိုင်ခဲပုံ ၄-တောင်ပိတ်ပိုင်း၊ ဆွမ်းဆန်တလက်ခုပ်၊ သစ်ရွက်မိုးကျောင်း၊ ဆေးအနည်းငယ်ကိုသော်မျှ လှူကြဟုဆိုဖို့ရာ ထုတ်လှူဖို့ရာ ခဲယဉ်းသည်၊ ၂-ဘက် စစ်<br> <br>စာမျက်နှာ-341 <hr> မြေပြင် ဝင်ရသည်နှင့် တူလှ၏၊ ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်က အလှူပေးခြင်း၊ စစ်တိုက်ခြင်း အတူတူဟု ဟောတော်မူသည်။<br> အနည်းငယ်သော လှူဖွယ်တို့ကိုပင်ဖြစ်စေ ယုံကြည်မှုရှိမှ လှူနိုင်သည်၊ အရှင်ကား ထိုဒါနကြောင့် ဖြစ်ရာဘဝ ချမ်းသာရသည်။</p> <h3>၃။ တပနီယသုတ်၊ ၄၊ အတပနီယသုတ်</h3> <p>ပူပန်စေတတ်သော တရား ၂-မျိုးမှာ ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးကို ပြုကျင့်၍ ကောင်းမှု ၃-မျိုးကို မပြုကျင့်သော သူများသည် ငါကား ပြစ်မှု ၃-မျိုး ပြုကျင့်မိပြီဟု ပူပန်သည်၊ ကောင်းမှု ၃-မျိုး မပြုကျင့်မိဟု ပူပန်သည်၊ ဤ ၂-မျိုးတို့တည်း၊ အပြန်အားဖြင့် ကောင်းမှုပြု၍ ပြစ်မှုမပြုသူတို့မှာ မပူပန်ရဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကာယကံပြစ်မှု တရားခံများ</h3> <p>နန္ဒဘီလူး၊ နန္ဒလုလင်၊ နန္ဒနွားသတ်သမား၊ ဒေဝဒတ်နှင့်ညီနောင် ၂-ဦးတို့မှာ လောကသံသရာ ၂-ဖြာလုံး စိတ်ပူပန် ဆင်းရဲကြသည်။ အစ်ကိုက ညီကိုသတ်<br> ညီနောင် ၂-ဦး နွားသတ်ပြီး အသား ၂-ပုံ ပုံကြစဉ် ကလေးများလို ဤအူတွေ ကျွန်တော့ပေးပါ”ဟု ညီက အစ်ကိုထံ တောင်းသည်၊ “၂-ပုံ ပုံထားသည်၊ အပိုဘာကို လိုချင်ရတာလဲ”ဟု အစ်ကိုက ပြောဆိုပြီး ညီကိုရိုက်ရာ ညီသေသွားသည်။</p> <p>ထိုအခါမှ စ၍ စိတ်သောကဖြစ်ကာ ရပ်လေရာ ထိုင်လေရာမှာ ထိုအကြောင်း တွေးမိပြီး စိတ်သက်သာမှု မရတော့၊ စားသောက်သမျှလည်း ကိုယ်မှာ ဩဇာမဖြစ်ပဲ အရိုးအရေသာ ကျန်တော့သည်၊ မထေရ်တစ်ပါးမြင်၍ မေးရာ အကြောင်းမှန် လျှောက်ထား ရှာ၏။ သေသော် ငရဲ၌ ဖြစ်ရသည်။<br> ဝစီကံပြစ်မှု တရားခံများမှာ သုပ္ပဗုဒ္ဓသာကီဝင်၊ ကောကာလိက စသည်တို့ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>၅-ဥပညာသသုတ်</h3> <p>ဈာန်စသည်မျှသော ကုသိုလ်တရားတို့၌ မရောင့်ရဲခြင်း၊ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ် နိဗ္ဗာန်ရောက်အောင် ဝီရိယ မဆုတ်ခြင်းဟူသော တရား ၂-မျိုးဂုဏ်ကို ငါဘုရား ထိထိခိုက်ခိုက် သိပြီ၊ ငါသည် “ခန္ဓာကိုယ်၌ အရေအကြော အရိုးသာ ကျန်ချင်ကျန်ပေစေ၊ အသားအသွေး ခန်းခြောက်ချင်ခန်းခြောက်ပေစေ၊ ယောက်ျား<br> <br>စာမျက်နှာ-342 <hr> တို့၏ စွမ်းအားဖြင့် ရောက်အပ်သော အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် စသော ၃-ပါးသို့ မရောက်သမျှ ဝီရိယမချ”ဟု မဆုတ်မနစ် အားထုတ်၏။ ငါသည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် စသော ၃-ပါးကို အားထုတ်ခြင်းဖြင့် ရောက်အပ်ပြီ။</p> <p>သင်တို့သည်လည်း “ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ဖြာနှင့်အညီ ယောက်ျားတို့ စွမ်းအားဖြင့် ရောက်အပ်သော ဈာန်မဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်မရောက်သေးသမျှ ဝီရိယမချ”ဟု မဆုတ်မနစ် အားထုတ်ကြ၊ သင်တို့သည်၊ လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင် ရောက်သူများ လိုလားအပ်သော အရဟတ္တဖိုလ်သို့ မကြာမီ ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်သိရောက် နေကြရပေမည်။</p> <p>ထိုကြောင့် “ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ဖြာနှင့်အညီ ယောက်ျားတို့ စွမ်းအားဖြင့် ရောက်အပ်သော ဈာန်မဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်ကို မရောက်သေးသမျှ ဝီရိယမချ”ဟု ကျင့်ရမည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မရောင့်ရဲခြင်း၊ ဝီရိယ မဆုတ်ခြင်းဟူသော တရား ၂-ပါးကိုမှီ၍ ဘုရားဖြစ်တော် မူခဲ့ကြောင်း၊ သင်တို့လည်း ထိုအတိုင်း အားထုတ်သင့်ကြောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၆-သညောဇနသုတ်</h3> <p>သံယောဇဉ်၏ အကြောင်းဖြစ်ကုန်သော တေဘူမက တရားတို့၌ သာယာသောအားဖြင့် ရှုခြင်း၊ ငြီးငွေ့သောအားဖြင့် ရှူခြင်းဟု တရား ၂-မျိုးရှိရာ သာယာသောအားဖြင့် ရှုနေသူသည် တပ်မက်ခြင်းရာဂ၊ ပြစ်မှားခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်းမောဟကို မပယ်ဖျောက်နိုင်ရကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုခြင်း၊ သေခြင်း၊ စိုးရိမ်ခြင်း၊ ငိုကြွေး မြည်တမ်းခြင်း၊ ဆင်းရဲခြင်း၊ နှလုံးမသာမယာခြင်း၊ ပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်းတို့မှ မလွတ်နိုင်၊ ဝဋ်ဆင်းရဲမှ မလွတ်မြောက်နိုင်။</p> <p>ငြီးငွေ့သောအားဖြင့် ရှူသူသာ ရာဂ ဒေါသ မောဟကို ပယ်စွန့်နိုင်၍ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း စသည်တို့မှ လွတ်ကင်းနိုင်၊ ဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်နိုင်သည်။</p> <h3>၇-ကဏှသုတ် ၈-သုက္ကသုတ်</h3> <p>မည်းညစ်သော တရား ၂-ပါးမှာ-<br> မကောင်းမှုမှ မရှက်ခြင်း အဟိရိက၊ မထိတ်လန့်ခြင်း အနောတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်၍ ဖြူစင်သော တရား ၂-ပါးမှာ ရှက်ခြင်းဟီရိ၊ ထိတ်လန့်ခြင်း ဩတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။ (အဟိရိက အနောတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်လျှင် စိတ်အစဉ် မဖြူစင်တော့ပဲ ဟိရီဩတ္တပ္ပများ ဖြစ်မှ ဖြူစင်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-343 </p><hr> <h3>၉-စရိယသုတ်</h3> <p>လောကကို စောင့်ရှောက်ကုန်သော ဖြူစင်သော တရား ၂-ပါးမှာ ဟိရိဩတ္တပ္ပတို့ ဖြစ်သည်၊ ယင်း ၂-ပါး မစောင့်ရှောက်လျှင် ဤလောက၌ အမိ၊ မိကြီး၊ မိထွေး၊ ဦးရီး၏ မယား၊ ဆရာ၏ မယား၊ ရိုသေလေးစားအပ်သူတို့၏ မယားဟု မထင်ရှား မသိသာကုန်ရာ၊ ယင်းသို့ မသိသာလျှင် လောကသည် ဆိတ် သိုး ကြက် ဝက် အိမ်ခွေး တောခွေးများလို ရောယှက်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်ရာ၏၊ ဤ ၂-ပါး စောင့်ရှောက်မှု ကြောင့်သာ အမိ မိကြီး မိထွေး စသည် ထင်ရှားသိသာကုန်သည်။</p> <h3>၁၀-ဝဿူပနာယိကသုတ်</h3> <p>ဝါကပ်ခြင်း ၂-မျိုးမှာ ပုရိမဝါ၊ ပစ္ဆိမဝါတို့ဖြစ်သည်။</p> <p>ပထမဗောဓိ ဝါ ၂၀-အတွင်း ဝါကပ်ခြင်းကို ဘုရားရှင် မပညတ်ရသေးသဖြင့် ရဟန်းတော်များ ကာလမရွေး သွားလာနေကြသည်၊ ထိုကိုလူများမြင်၍ “ရဟန်းတော်များ ခရီးချည်း သွားနေကြသဖြင့် မြက်ပင်များ အနင်းခံရ၊ သတ္တဝါငယ်များ သေကျေပျက်စီးကြသည်၊ သာသနာပတိတ္တိများသော်မှ ဝါတွင်းနေရာမြဲကြ၊ ငှက်များသော်မှ အသိုက်မြဲကြသည်”ဟု ကဲ့ရဲ့သည်ကိုအကြောင်းပြု၍ ဤဝါဆို ဝါကပ် သိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်၍ ဝါကပ်ခြင်း ၂-မျိုးမိန့်။</p> <h3>၂-အဓိကရဏဝဂ်</h3> <p>၁၁။ အား ၂-မျိုးမှာ ဆင်ခြင်ခြင်းအား = ပဋိသင်္ခါနဗလ၊ ပွားများခြင်းအား=ဘာဝနာဗလတို့ ဖြစ်သည်၊ ထိုအား ၂-မျိုးတွင် ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခု၏ အကျိုးသည် မျက်မှောက်တမလွန်၌ ယုတ်ညံ့ဆိုးဝါးသည်ဟု အချို့သူများ ဆင်ခြင်ကာ ပြစ်မူ ၃-ခုကိုပယ်၍ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပွားများသည်၊ သီလက္ခန္ဓ စသည်ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို စင်ကြယ်စွာစောင့်ရှောက်သည်၊ ဤကား ပဋိသင်္ခါနဗလ မည်သည်။</p> <p>သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏အားသည် ဘာဝနာဗလမည်သည်၊ ထိုအားကိုစွဲ၍ ရာဂ ဒေါသ မောဟကို ပယ်စွန့်နိုင်ရကား အကုသိုလ်မပြု၊ မကောင်းမှု မမှီဝဲတော့ပါ၊ ဤကား ဘာဝနာ ဗလမည်သည်။</p> <p>၁၂။ နောက်သုတ်များ၌ ပဋိသင်္ခါနဗလကို အတူဟော၍ ဘာဝနာ ဗလကိုသာ ဒုတိယသုတ်၌ ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး၊ တတိယသုတ်၌ ဈာန် ၄-ပါးကို ဟောသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-344 <hr> ၁၄။ အကျဉ်းအားဖြင့် တရားဟောခြင်း၊ အကျယ်အားဖြင့် တရားဟောခြင်းဟု ဘုရား တရားဟောပုံ ၂-မျိုးတွင် မာတိကာမျှ ပြဟောလျှင် အကျဉ်း၊ မာတိကာကို အကျယ်ထောက်ဟောလျှင် အကျယ်ဟောခြင်းမည်သည်၊ မာတိကာ မထားစေကာမူ အကျယ်ထောက်ဟောသမျှ ဝိတ္ထာရဒေသနာပင်တည်း။</p> <p>အကျဉ်းအားဖြင့်ကား ပညာမြင့်သူ၊ အကျယ်ကား ပညာရှိသူတို့ဖို့ဖြစ်သည်၊ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ဦးတွင် အကျဉ်းကား ဥဂ္ဃဋိတညူပုဂ္ဂိုလ်၊ အကျယ်ကား ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-ဦးတို့ဖို့တည်း။</p> <p>၁၅။ အဓိကရုဏ်းတစ်ခု၌ အာပတ်သင့်သော ရဟန်းနှင့် စောဒနာသော ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်မိမိ မဆင်ခြင်လျှင် အငြင်းပွားမှု ရှည်ကြာ၍ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်းဖြစ်မည်၊ ရဟန်းများလည်း ချမ်းသာစွာနေရမည်မဟုတ်၊ ၂-ဦးလုံးဆင်ခြင်မှ အငြင်းပွားမှုအချိန် တိုခြင်းစသော အကျိုးများရမည်။</p> <h3>အာပတ်သင့်သော ရဟန်း ဆင်ခြင်ပုံ</h3> <p>ကိုယ်မှုဆိုင်ရာ အာပတ်တစ်ခုသင့်သော ငါ့ကို ထိုရဟန်းမြင်သည် မသင့်လျင်မမြင်ရာ၊ မြင်သောကြောင့်သာ မကျေနပ်၍ မကျေနပ် သော စကားကို ထိုရဟန်းဆိုသည်။ အဆိုခံရသော ငါသည် မကျေနပ်၍ သူတစ်ပါးကို ပြောကြားသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအကြောင်း၌ အခွန်မဆောင်ပဲ ကင်းရှောင်သူသို့အပြစ် ကျရောက်သလို ငါသို့သာအပြစ် ကျရောက်သည်ဟု ဆင်ခြင်သည်။</p> <h3>စောဒနာသော ရဟန်းဆင်ခြင်ပုံ</h3> <p>ကိုယ်မှုဆိုင်ရာ အာပတ်တစ်ခုသင့်သော ဤရဟန်းကို ငါမြင်သည်၊ မသင့်လျှင် မမြင်ရာ၊ မြင်သောကြောင့်သာ မကျေနပ်၍ မကျေနပ်သော စကားကို ငါဆိုမိသည်၊ အဆိုခံရသော ဤရဟန်းသည် မကျေနပ်၍ သူတစ်ပါးကို ပြောကြားသည်၊ ထို့ကြောင့် ဤအကြောင်း၌ အခွန်မဆောင်ပဲ ကင်းရှောင်သူသို့ အပြစ်ကျရောက်သလို ငါသို့သာ အပြစ်ကျရောက်သည်ဟု ဆင်ခြင်သည်၊ ရဟန်း ၂-ဦးလုံး အသီးသီး ဆင်ခြင်၍ အငြင်းပွားမှု အချိန်တိုမည်၊ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်း ဖြစ်မည်မဟုတ်၊ ရဟန်းများလည်း ချမ်းသာစွာနေရမည်။</p> <h3>အဓိကရုဏ်း ၄-မျိုး</h3> <p>ဝိဝါဒ၊ အနုဝါဒ၊ အာပတ္တိ၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟု ၄-မျိုးရှိသည်၊ သံဃာ၌ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်နေလျှင် ပရိယတ္တိသင်ကြားခြင်း၊ ပဋိပတ္တိအားထုတ်ခြင်းများ လစ်ဟင်း၍ သမာဓိပျက်၊ တရားထူးများမတွေ့နိုင်၊ သံဃာများ ဆင်းရဲကြရသည်။</p> <p>၁၆။ ပုဏ္ဏားတစ်ယောက်သည် ဘုရားရှင်အား သတ္တဝါသေပြီးနောက် ငရဲနှင့်နတ်ပြည်သို့ ရောက်ခြင်း၏ အကြောင်းကို မေးလျှောက်ရာ မတရား မမျှတသောအကျင့်ကြောင့် ငရဲရောက်၍ တရားမျှတသော အကျင့်ကြောင့် နတ်ပြည် ရောက်သည်ဟုမိန့်။ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-345 </p><hr> <h3>ပုစ္ဆာ ၂-မျိုး</h3> <p>အဘယ်သည် ကုသိုလ် အကုသိုလ်ပါနည်း၊ အမေးကား အဂါရိက ပုစ္ဆာလူများဆိုင်ရာ အမေးဖြစ်၍ ခန္ဓာ ၅-ပါး စသော အမေးကား အနဂါရိကပုစ္ဆာ = ရဟန်းတော်များဆိုင်ရာ အမေးဖြစ်သည်၊ ငရဲနှင့် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ပုဏ္ဏားမေးသည်မှာ အဂါရိကပုစ္ဆာဖြစ်သည်။</p> <h3>အကျင့် ၂-မျိုး</h3> <p>အကုသိုလ်ကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးသည် မတရား မမျှတသော အကျင့်ဖြစ်၍ ကုသိုလ်ကမ္မပထတရား ၁၀-ပါးသည် တရားမျှတသော အကျင့်ဖြစ်သည်။</p> <h3>သရဏဂုံဆိုင်ရာမှတ်ဖွယ်...</h3> <p>ဆင်းရဲဖျောက် ချမ်းသာရောက်စေနိုင်သော ရတနာ ၃-ပါးသည် သရဏ၊ ရတနာ ၃-ပါးကို ကြည်ညိုလေးစား အားထားသော စိတ္တုပ္ပာဒ်သည် သရဏဂုံ၊ ထိုစိတ်ရှိသူသည် သရဏဂုံတည်သူ မည်သည်၊ သရဏဂုံအပြား ၂-ပါးတွင် အရိယာတို့၏ မဂ်ခဏ၌ နိဗ္ဗာန်အာရုံပြု၍ ရတနာ ၃-ပါး၌ ကိစ္စပြည့်စုံခြင်းသည် လောကုတ္တရာ သရဏဂုံမည်၍ ပုထုဇဉ်များ၏ ညစ်ညူးကြောင်းပယ်ကာ ရတနာ ၃-ပါးလျှင် အာရုံပြု၍ ပြည့်စုံခြင်းသည် လောကီသရဏဂုံမည်သည်။</p> <h3>သရဏဂုံတည်ပုံ ၄-မျိုး-</h3> <p>ရတနာ ၃-ပါးအား မိမိကိုယ်ကို စွန့်လွှတ်ခြင်းသည် အတ္တသန္နီယျာတန၊ ရတနာ ၃-ပါးလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသူ၏ အဖြစ်သည် တပ္ပရာယနတာ၊ ရတနာ ၃-ပါး၏ တပည့်အဖြစ် ကပ်ရောက်ခြင်းသည် သိဿဘာဝူပဂမန၊ ရတနာ ၃-ပါးတို့၌ အလွန်နှိမ်ချ တုပ်ဝပ်ခြင်းသည် ပဏိပါတ မည်သည်။</p> <h3>ပဏိပါတ ၄-မျိုး-</h3> <p>ဉာတိ၊ ဘယ၊ အာစရိယ၊ ဒက္ခိဏေယျဟု ၄-မျိုးရှိရာ “ဘုရားရှင်ကား လောက၌ အမြတ်ဆုံး အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်” ဟု ဒက္ခိဏေယျ အနေဖြင့် ရှိခိုးခြင်းသာ သရဏဂုံဖြစ်သည်။</p> <p>ငါတို့ဆွေမျိုးဘုရားဟု ဆွေမျိုးဖြစ်ခြင်း-ဉာတိ၊ ရှိမခိုးလျှင် အကျိုးမဲ့ ပြုချင်ပြုမည် ဟု ကြောက်ခြင်း ဘယ၊ ဘုရားလောင်းဘဝက အတတ်ပညာ၊ ဘုရားဖြစ်ပြီးလည်း အဆုံးအမ ပေးသော ဆရာဖြစ်သည်ဟု ဆရာဖြစ်ခြင်း အာစရိယအနေဖြင့်ရှိခိုးလျှင် သရဏဂုံ မဖြစ်ပါ။</p> <h3>သရဏဂုံပျက်မပျက်-</h3> <p>သရဏဂုံတည်ပြီးသူသည် သာသနာပ တိတ္ထိကို ဆွေမျိုးဖြစ်၍၊ မင်းကိုကြောက်၍၊ အတတ်သင်ပေးသူကို ဆရာဖြစ်၍ ရှိခိုးလျှင် သရဏဂုံ မပျက်၊ အမြတ် အနေအားဖြင့် ရှိခိုးမှသာ ပျက်သည်။</p> <p>သရဏဂုံကျိုး-လောကုတ္တရာ သရဏဂုံ၏ မုချကျိုး ဖိုလ် ၄-ပါး၊ အာနိသင်ကျိုးမှာ ဒုက္ခအားလုံးကုန်ခြင်း၊ သစ္စာသိမြင်ခြင်း၊ သင်္ခါရကို နိစ္စ သုခ စသည် မယူဆခြင်း၊ ပဉ္စာနန္တရိယကံ မလွန်ကျူးခြင်းစသည်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-346 <hr> လောကီသရဏဂုံ၏ မုချကျိုးကား ဘဝသမ္ပဒါ၊ ဘောဂသမ္ပဒါတို့နှင့် အပါယ်မကျ ခြင်းစသည်တို့တည်း။ နတ် ၈-သောင်းနှင့်ရောက်လာသော သိကြားမင်းအား ရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်က “သရဏဂုံတည်ခဲ့သော နတ်ကား အခြားနတ်များကို နတ်၌ဖြစ်သော အာယု ဝဏ္ဏ သုခ ယသ အဓိပတေယျ ရူပ သဒ္ဒ ဂန္ဓ ရသ ဖောဋ္ဌဗ္ဗ ၁၀-ဌာန သာလွန်ကြောင်း မိန့်သည်။ ဝေလာမသုတ် စသည်တို့နှင့် စပ်၍လည်း သရဏဂုံ အကျိုးထူး သိအပ်သည်။</p> <h3>ညစ်ညူးကြောင်းများ—</h3> <p>လောကီသရဏဂုံအတွက် မသိမှု၊ သံသယရှိမှု၊ အမြင်မှားမှု စသည်တို့ကြောင့် ညစ်ညူးတတ်၍ အာနုဘော်မကြီးမားနိုင်၊ လောကုတ္တရာ သရဏဂုကား ညစ်ညူးကြောင်း မရှိပါ၊ လောကီ သရဏဂုံသည် အပြစ်ရှိ, မရှိ ၂-ပါးပြား၍ လောကုတ္တရာသရဏဂုံကား အပြားမရှိပါ၊ အရိယာသည် ဘဝပြောင်းသော်မှ တိတ္ထိများကို ဆရာမညွှန်းတော့ပေ။</p> <h3>ဥပါသကဆိုင်ရာ မှတ်ဖွယ်-</h3> <p>ရတနာ ၃-ပါးဆည်းကပ်သူလူသည် ဥပါသက ဆည်းကပ်တတ်သောကြောင့် ဥပါသက၊ ၅-ပါး သီလသည် ဥပါသကသီလ၊ လက်နက်၊ သတ္တဝါ၊ အသား၊ အရက်၊ အဆိပ် ဤ ၅-ပါး ကုန်သွယ်မှုကို ရှောင်၍ တရားမျှတစွာ အသက်မွေးခြင်းသည် အာဇီဝ၊ သီလ-အာဇီဝ ၂-ပါးပျက်လျှင် ဝိပတ္တိ၊ သီလ-အာဇီဝ ၂-ပါး ပြည့်စုံလျှင် သမ္ပတ္တိမည်သည်။</p> <p>သတ္တိဖြစ်အောင် သဒ္ဓါရှိခြင်း၊ သီလရှိခြင်း (ကောကုဟလ)ကို မင်္ဂလာဟု မယူဆခြင်း၊ ကံကိုသာ ယုံ၍ မင်္ဂလာကို မယုံခြင်း၊ သာသနာပ၌ အလှူခံကို မရှာပဲ ဤသာသနာ၌သာ ကျေးဇူးပြုခြင်း၊ ဤ ၅-ပါး ပြည့်စုံရသည်၊ ပြည့်စုံလျှင် ရတနာ ကြာပဒုမ္မာ ကြာပုဏ္ဏရိုက်နှင့်တူသော ဥပါသကဖြစ်၍ အပြန်အားဖြင့် ဝိပတ္တိဖြစ်လျှင် ဒွန်းစဏ္ဍား အညစ်အကြေး စက်ဆုပ်ဖွယ် ဥပါသက ဖြစ်သည်။</p> <p>၁၇။ ဇာဏုဿောဏိ မည်သော ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံတော်ရောက်လာပြီး သတ္တဝါများ သေပြီးနောက် ငရဲသို့ ရောက်ရကြောင်းများကို မေးလျောက်ရာ ပြုခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ မပြုခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း ရောက်ရသည်ဟု ဘုရားရှင် ဖြေတော်မူလိုက်သည်၊ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ဒုတိယအမေးကိုလည်း ပြုခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ မပြုခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း ရောက်ရသည်ဟုပင် ဖြေတော်မူရာ အဓိပ္ပာယ် မသိသဖြင့် အကျယ်ဟောတော်မူပါဟု ထပ်လျှောက်သည်။</p> <p>ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခုကိုသာပြု၍ ကောင်းမှု ၃-ခုကို မပြုသော အချို့သတ္တဝါတို့သည် သေပြီးနောက် ငရဲရောက်၍ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကိုသာပြု၍ ပြစ်မှု ၃-ခုကို မပြုသော အချို့သောသတ္တဝါသည် နတ်ပြည်ရောက်ရသည် ဟု မိန့်မှ သဘောကျ သရဏဂုံတည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-347 <hr> ဇာဏုဿောဏိပုဏ္ဏား–<br> ဇာဏုဿောဏိ အမျိုး အလိုက် ရအပ်သော မင်းအပူဇော်ခံ ရာထူးတစ်ခု၏ အမည်ဖြစ်သည်၊ “ရဟန်း ဂေါတမကား ပညာရှိဟု နာမည်ကြီးသည်၊ သူသိသလောက်တော့ ငါတို့သိမှာပါ၊ ငါတို့ထက် ပိုမသိနိုင်”ဟု ယင်းပုဏ္ဏားသည် ထင်တလုံးဖြင့် မာနတံခွန်ထူကာ ပရိသတ်များစွာဖြင့် ဘုရားထံလာလျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင် မြင်တော်မူ၍ ပုဏ္ဏား မသိနိုင်အောင် ပြု မပြု အကြောင်း ၂-ပါးကြောင့် ငရဲရောက်သည်ဟု မိန့်တော်မူလိုက်သည်။ ပြု မပြု အကြောင်း ၂-ပါးကြောင့် ငရဲရောက်သည်ဟူသော စကားကိုပင် ဉာဏ်မမီနိုင်သော ပုဏ္ဏားသည် ဤမျှဖြင့် ရပ်နေလျှင် ပုဏ္ဏားများအလယ်မှာ “သင်မာန်ထောင်လွန်းသည်၊ စကား တခွန်းမျှဖြင့် ဘာမှမဆိုနိုင်”ဟု အပြစ်တင်စရာဖြစ်နေမည်၊ ထို့ကြောင့် ရှုံးသော်လည်း မရှုံးသလိုလို တဖန် နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ထပ်မေးလျှောက်သည်။ ဒုတိယပုစ္ဆာဖြင့် ပထမ ပုစ္ဆာကို သိလိမ့်မည်၊ ပ-ဖြင့် ဒုကိုလည်း သိလိမ့်မည်ဟု ထင်နေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကလည်း ပုဏ္ဏားမသိနိုင်အောင်ပင် ပြုမပြုကြောင့်ပင် နတ်ပြည် ရောက်သည်ဟု ဖြေလိုက်ပြန်ရာ ဉာဏ်မမီသော ပုဏ္ဏားသည် “ဤယောက်ျားမြတ်ထံ ရောက်လျက် မသိပဲ ပြန်မသွားသင့်၊ မိမိအယူပယ်ကာ ရဟန်းဂေါတမ နောက်လိုက်ပြီး အကျိုးစီးပွား ရှာမှီးကာ ဘဝလမ်းကြောင်း သုတ်သင်မည်”ဟု ကြံပြီး အကျယ်ဟောတော်မူပါ ဟု လက်မြှောက်အရှုံးပေးတော့သည်။</p> <p>၁၈။ ဘုရားထံမှောက်ရောက်လာသော အာနန္ဒာကို ဘုရားရှင်က “ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခုကို မပြုအပ်”ဟု ဟောတော်မူလိုက်သည်။ “ပြုလျှင် ဘယ်အပြစ်ပုံသေပါနည်း” ဟုလျှောက်ရာ “ပြုလျင် မိမိကိုယ်ကို မိမိစွပ်စဲခြင်း၊ ပညာရှိများ သိမြင်လျင် ကဲ့ရဲ့ခြင်း၊ မကောင်းသတင်း ဖြစ်ခြင်း၊ တွေဝေ၍ သေရခြင်း၊ သေလျှင်ငရဲရောက်ရခြင်း အပြစ် ၅-မျိုး ပုံသေဖြစ်မည်”ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပြုသင့်ကြောင်း၊ ပြုလျှင် အပြန်အားဖြင့် အကျိုး ၅-မျိုး၊ သေလျှင် နတ်ပြည်ရောက်သည်အထိ ရမည်ဖြစ်ကြောင်းမိန့်သည်။</p> <p>၁၉။ ဘုရားရှင်က ရဟန်းတော်များကို အကုသိုလ်ပယ်ကြ၊ သင်တို့ ပယ်စွမ်းနိုင် ကြသည်၊ မစွမ်းနိုင်လျှင် ပယ်ကြဟု ငါမဟော၊ စွမ်းနိုင်သေးကြောင့်သာ ပယ်ကြဟု ငါဟောသည်။</p> <p>အကုသိုလ်ကိုပယ်ခြင်းသည် စီးပွားမဲ့ဖို့ ဆင်းရဲဖို့ဖြစ်လျှင် ပယ်ကြဟု ငါမဟော၊ စီးပွားရှိဖို့ ချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ခြင်းကြောင့်သာ ပယ်ကြဟု ငါဟောသည်။</p> <p>ကုသိုလ်ကို ပွားကြ၊ သင်တို့ ပွားစွမ်းနိုင်ကြသည်၊ မစွမ်းနိုင်လျှင် ပွားကြဟု ငါ မဟော၊ စွမ်းနိုင်သောကြောင့်သာ ပွားကြဟု ငါဟောသည်၊ ကုသိုလ်ကိုပွားခြင်းသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-348 <hr> စီးပွားမဲ့ဖို့ ဆင်းရဲဖို့ဖြစ်လျှင် ပွားကြဟု ငါမဟော၊ စီးပွားရှိဖို့ ချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ခြင်းကြောင့်သာ ပွားကြဟု ငါဟောသည်ဟု မိန့်သည်။<br> ၂၀။ သာသနာတော် ပျက်စီးကွယ်ပျောက်ကြောင်း တရား ၂-မျိုးမှာ<br> မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သောပုဒ်ဗျည်း၊ မကောင်းသဖြင့် သိအပ်သော အနက်တို့ဖြစ်၍ သာသနာတော် တည်တံ့ကြောင်း မပျက်စီး မကွယ်ပျောက်ကြောင်း တရား ၂-မျိုးမှာ ကောင်းစွာထားအပ်သော ပုဒ်ဗျည်း၊ ကောင်းစွာသိအပ်သော အနက်တို့ ပင်ဖြစ်သည်ဟု အပြန်အားဖြင့် မိန့်သည်။</p> <h3>၃-ဗာလဝဂ်</h3> <p>၂၂။ လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ-<br> မိမိအပြစ်ကို အပြစ်ဟု မရှုသူ၊ တောင်းပန်ဝန်ချသူ၏ အပြစ်ကို တရားသဘောအတိုင်း လက်မခံသူတို့ ဖြစ်သည်၊ အပြစ်ဟုရှုသူ လက်ခံသူ ဟု ပညာရှိ ၂-မျိုးကိုလည်း အပြန်အားဖြင့် မိန့်သည်။<br> ၂၃။ ဘုရားရှင်ကို မဟုတ်မမှန် ပြောဆိုစွပ်စွဲတတ်သူ ၂-မျိုးမှာ-<br> ဒေါသကိန်း၍ ဒေါသသည် ဖျက်ဆီးအပ်သူ၊ မကောင်းသောယူခြင်းဖြင့်ယူသော သဒ္ဓါလွန်ကဲ သူတို့ဖြစ်သည်၊ ပထမပုဂ္ဂိုလ်မှာ “ရဟန်းဂေါတမအား တရားထူးမရှိ” စသည်ပြောဆိုသော သုနက္ခတ်လို အစားဖြစ်သည်၊ ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ်မှာ ဉာဏ်မပါ သဒ္ဓါသာလွန်သူ ဖြစ်၍ ဘုရားရှင်သည် အားလုံး လောကုတ္တရာဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဆံစသော ၃၂-ပါးသော ကာယလည်း လောကုတ္တရာသာ စသည်ဖြင့် အမှားယူ၍ ဘုရားကို စွပ်စွဲ တတ်သည်။</p> <p>၂၄။ ဘုရားရှင် မဟောပြောအပ်သည်ကို ဟောပြောအပ်သည်ဟုပြသူ၊ ဟောပြောအပ်သည်ကို မဟောပြောအပ်ဟုပြသူ ၂-မျိုးတို့သည်လည်း မဟုတ်မမှန် ပြောဆို စွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်၍ ဘုရားရှင် မဟောပြောအပ်သည်ကို မဟောပြောအပ်၊ ဟော ပြောအပ်သည်ကို ဟောပြောအပ်ဟု ပြသူ ၂-မျိုးမှာ မစွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်သည်။</p> <p>၂၅။ ဆောင်၍သိအပ်သော အနက်ရှိသော နေယျတ္ထသုတ်ကို တိုက်ရိုက်သိအပ်သော အနက်ရှိသော နီတတ္ထသုတ်ဟုပြသူ၊ နီတတ္ထ သုတ်ကို နေယျတ္ထသုတ်ဟုပြသူ ၂-မျိုးတို့သည်လည်း စွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်၍ နေယျတ္ထကို နေယျတ္ထ၊ နီတတ္ထကို နီတတ္ထ ဟု ပြသူ ၂-မျိုးမှာ မစွပ်စွဲတတ်သူများဖြစ်သည်။</p> <h3>နီတတ္ထ နေယျတ္ထ၌မှတ်ဖွယ်</h3> <p>“ချစ်သားတို့၊ ၄-ယောက်ကုန်သော ဤပုဂ္ဂိုလ်တို့ သည်”-စသော သုတ္တန်များကား နေယျတ္ထမည်သည်။ မှန်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-349 <hr> ဟု ဘုရားရှင်မိန့်သော်လည်း ပရမတ္ထအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သည် မရှိရကား ဆောင်သိအပ်သော အနက်ရှိသော နေယျတ္ထသုတ်မည်သည်၊ ဤလူမိုက်ကား နီတတ္ထဟုပြသည်။</p> <h3>လူမိုက်ယူဆပုံမှာ</h3> <p>ပရမတ္ထအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်မရှိလျှင် “ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်”စသော စကား ဘုရားမဟောရာ၊ ယခုကား ဟောထားသောကြောင့် ပရမတ္ထအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ် ရှိသည်ဟု ယူသည်။</p> <h3>နီတတ္ထဟူသည်...</h3> <p>အနိစ္စ ဒုက္ခဟု ဟောရာ၌ အနိစ္စသာ ဒုက္ခသာဟု တိုက်ရိုက်နက် မှတ်ရမည်၊ လူမိုက်ကား နေယျတ္ထဟု ကြံကာ နိစ္စမည်သည် ရှိသေးသည်၊ သုခမည်သည် ရှိသေးသည်ဟု ယူသည်။<br> ၂၇။ ဖုံးလွှမ်းအပ်သော မကောင်းမှုရှိသူအတွက်<br> ငရဲ တိရစ္ဆာန် ဂတိ ၂-မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးပုံသေ၊ မကောင်းမှု မရှိသူအတွက် နတ် လူ ဂတိ ၂-မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးပုံသေသည်၊ ထို့အတူ အမြင်မှား မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် ငရဲတိရစ္ဆာန်၊ အမြင်မှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူအတွက် နတ် လူ ဂတိ ၂-မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးပုံသေသည် မိန့်သည်။</p> <p>သီလမရှိသူအား ငရဲတိရစ္ဆာန်၊ သီလရှိသူအား နတ် လူ ဂတိ ၂-မျိုးစီတို့ကို ခံယူအပ်ကုန်သည် မိန့်သည်။</p> <p>၃၁။ ဘုရားရှင် တောကျောင်းမှီဝဲရာ၌ ဆင်ခြင်တော်မူသော အကြောင်း ၂-မျိုး မှာ-မျက်မှောက်ဘဝ၌ ဈာန ဖလသမာပတ်ဖြင့် ချမ်းသာစွာနေခြင်းကို ဆင်ခြင်ခြင်း၊ နောင်လာသူများကို အစဉ်သနားခြင်းတို့ ဖြစ်သည်၊ တောကျောင်းဟူရာ၌ အဘိဓမ္မာအလို မုချအားဖြင့် တံခါးခုံမှ အပြင်အရပ်အားလုံး ယူရသော်လည်း ဤ၌ကား အနည်းဆုံး လေးအပြန် ၅၀၀-ရှိ၍ အာရညကင်ဓုတင်ကို ပြီးစေနိုင်သော လူများ ကျက်စားရာမဟုတ်မူ၍ အစွန်ကျကာ အလွန်ဝေးကွာသော အရပ်ကို ယူရမည် မိန့်သည်။</p> <p>၃၂။ ဝိဇ္ဇာအဖို့ အစု၌ဖြစ်သော တရား ၂-မျိုးမှာ-<br> စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်း သမထ၊ သင်္ခါရတို့ကို ရှုဆင်ခြင်ခြင်း ဝိပဿနာတို့ ဖြစ်သည်၊ သမထကိုပွားလျှင် စိတ်ကို ပွားများစေအပ်သော အကျိုး၊ စိတ်ကိုပွားများလျှင် တပ်မက်ခြင်းရာဂကို ပယ်နိုင်သော အကျိုးကို ရရှိခံစားနိုင်သည်။</p> <p>ဝိပဿနာကိုပွားလျှင် ပညာကို ပွားများစေအပ်သောအကျိုး၊ ပညာကို ပွားများလျှင် မသိခြင်းအဝိဇ္ဇာကို ပယ်နိုင်သောအကျိုးကို ခံစားနိုင်သည်၊ ရာဂဖြင့် ညစ်ညူးသော် စိတ်သည် ကိလေသာမှ မလွတ်မြောက်၊ အဝိဇ္ဇာဖြင့်ညစ်ညူးသော် ပညာကို မပွားများစေအပ်၊ ဤသို့လျှင် ရာဂကုန်မှ စိတ်၏ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း စေတောဝိမုတ္တိဖြစ်သည်၊ အဝိဇ္ဇာကုန်မှ ပညာ၏ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း ပညာဝိမုတ္တိဖြစ်သည်မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-350 <hr> ၃၃။ သူယုတ်မာတို့၏ အခြေခံသဘောမှာ-<br> သူယုတ်မာသည် ပြုဖူးသော သူ့ ကျေးဇူးကို မသိ၊ သူ့ကျေးဇူးကို ထင်စွာပြု၍ မသိ၊ မသိခြင်းကို ချီးမွမ်းကြသည်၊ ဤအလုံးစုံတည်း၊ သူတော်ကောင်းတို့၏ အခြေခံသဘောမှာ အပြန်အားဖြင့် အလုံးစုံဖြစ်သည်။</p> <p>၃၄။ လွယ်ကူစွာ ကျေးဇူးတုံ ပြုနိုင်သည်ဟု ငါ မဟောသူ ၂-ဦးမှာ-မိခင်ဖခင် တို့ဖြစ်သည်၊ သားသမီးများသည် အသက်တစ်ရာတမ်း၌ဖြစ်၍ နှစ်တစ်ရာလုံး အသက်ရှည်ကာ ပခုံးတဘက်ဖြင့် အမိကို၊ တဘက်ဖြင့် အဖကို ဆောင်ယူလုပ်ကျွေးရာ၏။</p> <p>ထိုသားသမီးများသည် မိဘတို့အား အနံ့ကင်းအောင် အမွှေးလိမ်းပေးခြင်း၊ အညောင်းပြေအောင် နှိပ်ပေးခြင်း၊ ရေပူ ရေအေးချိုးပေးခြင်း၊ ခြေဆုပ်လက်နယ် ပြုခြင်းဖြင့် လုပ်ကျွေးရာ၏၊ ထိုမိဘတို့သည်လည်း သားသမီးများ ပခုံးပေါ်မှာ ကျင်ကြီး ကျင်ငယ် စွန့်ကုန်ရာ၏၊ ဤမျှပြုစုစေကာမူ မိဘတို့အား ကျေးဇူးပြုခြင်း ကျေးဇူးတုံ့ ပြန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်သေးသည်သာ။</p> <p>ရတနာများစွာရှိသော ဤမြေပြင်ကို စိုးပိုင်သော စကြာမင်းစည်းစိမ်၌ မိဘတို့ကို တည်နေစေကာမူ ကျေးဇူးပြုခြင်း၊ ကျေးဇူးတုံ့ပြန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်သေးသည်သာ၊ အကြောင်းကား မိဘများသည် သားသမီးများအား ကျေးဇူးများကြ၊ ကြီးပွားအောင် စောင့်ရှောက်ကြ၊ မွေးကျွေးကြ၊ လောကကို ပြသကြသူတို့ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ကျေးဇူးပြုခြင်း ကျေးဇူးတုံပြုခြင်း ဖြစ်နိုင်ပုံမှာ -သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စာဂ၊ ပညာ၊ မရှိသော မိဘများကို ယင်း ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံအောင် ဆောက်တည်စေ၊ သက်ဝင်စေ၊ တည်စေသော ပြုစုခြင်းသာဟု ဟောတော်မူသည်။ (အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် တူသော ရဟန်းသာ မိဘများကို ထိုတရား ၄-ပါးဟူ၌ တည်စေနိုင်သည်မည်သည်။)</p> <p>၃၅။ ပုဏ္ဏားတစ်ဦးသည် ဘုရားရှင်အား အယူဝါဒနှင့် ဟောကြားလေ့ရှိသော အကျင့်ကို မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ပြုအပ်၏ဟူသော ကိရိယဝါဒလည်းရှိသည်၊ မပြုအပ်ဟူသော အကိရိယဝါဒလည်း ရှိသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ဝါဒ ၂-ခု အဓိပ္ပာယ်ကို ထပ်မေးလျှောက်သဖြင့် ဘုရားရှင်က-ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-ခု မပြုအပ်၊ ယုတ်ညံ့သော အကုသိုလ်အားလုံး မပြုအပ်ဟု ဟောကြောင်း မိန့်ပြီး ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပြုအပ်သည်၊ ကုသိုလ်အားလုံးကို ပြုအပ် သည်ဟု ဟောကြောင်းမိန့်ရာ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သည်။</p> hd13mfe592816pe5pdnttuspdibp8tj အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း-ဒု 0 6155 21746 2026-03-27T17:39:59Z Tejinda 173 "{{header | title = အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း-ဒု | author = တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည် | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | overrid..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 21746 wikitext text/x-wiki {{header | title = အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း-ဒု | author = တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည် | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း]] | previous2 = | next = [[]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <br>စာမျက်နှာ-351 <hr> <h3>၄-လကျော် ကြာသောပုစ္ဆာ</h3> <p>ယင်းပုဏ္ဏားကား ရဟန်းဂေါတမကား မေးသမျှမချွတ်ယွင်းအောင် ဖြေနိုင်သည် ဟုကြား၍ ချွတ်ယွင်းအောင် ပုစ္ဆာထုတ်မည်ကြံကာ အစားကောင်းစားပြီး တိုက်ခန်း တံခါးပိတ် ကြံနေသည်၊ အသံဆူညံသည်ဟု ကြံပြီး မြေအိမ်တွင်းဝင် ကြံပြန်သည်၊ ပုစ္ဆာထုတ်မရ၊ ၄-လ ကြာသွားသည်။</p> <p>၄-လလွန်မှ အစွန်း ၂-ဘက်ထွက်သော ပုစ္ဆာကို မြင်၍ ပြုအပ်၏ဟူသော ကိရိယဝါဒရှိသည်ဟု ရဟန်း ဂေါတမကဆိုလျှင် “အကုသိုလ်အားလုံး ပြုဖို့ ခွင့်ပြုတာပေါ့” ဟု နှိမ်မည်၊ မပြုအပ်ဟူသော အကိရိယဝါဒ ရှိသည်ဟုဆိုလျှင် “ကုသိုလ်ကို မပြုရဖူးပေါ့”ဟု နှိမ်မည်၊ မထွေးနိုင် မအန်နိုင်ဖြစ်သော ရဟန်းဂေါတမ ရှုံး၍ ငါအောင်မည်ဟုကြံကာ မြေအိမ်မှထွက်သည်။ “အဖော်ပါမှ ကောင်းမည်”ဟု ကြံကာ တစ်မြို့လုံး ဖိတ်ခေါ်ပြီး ဘုရားထံလာမေးသည်၊ ပြု မပြုဝါဒ ၂-ခုလုံးရှိကြောင်း ဖြေမှ မာနကျပြီး အဓိပ္ပာယ် ထပ်မေးလျှောက်သည်။</p> <p>၃၆။ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ - သေက္ခ၊ အသေက္ခ ပုဂ္ဂိုလ်တို့ ဖြစ်သည်၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး၌ လှူထိုက်သည်ဟု အနာထပိဏ်သူဌေး၏ အမေးကို ဘုရားရှင်ဖြေတော်မူသည်။ ထို့နောင် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ကိုယ် နှုတ် စိတ် ဖြောင့်မတ်ကုန်ရကား အလှူရှင်များ၏ ကောင်းမှုမျိုးစေ့ စိုက်ပျိုးရာ လယ်မြေကောင်းပမာဖြစ်ကာ အကျိုးများမြတ်သည်ဟုလည်း ထပ်ဆင့်မိန့်သည်။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး၌ သေက္ခ ၇-ယောက်၊ အသေက္ခ ရဟန္တာ တစ်ယောက်၊ ပေါင်း ၈-ယောက် ပါဝင်သည်၊ သီလရှိသော ပုထုဇဉ် ပုဂ္ဂိုလ်ကို သောတာပန်ဖြင့် ပေါင်းယူရမည်။</p> <p>၃၇။ ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးစဉ် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းတိုက် မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်၌ နေတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ရဟန်းတော်များကို ငါ့ရှင်ရဟန်းတို့ဟု ခေါ်တော်မူပြီး အဇ္ဈတ္တ သံယောဇဉ်ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်၊ ဗဟိဒ္ဓ သံယောဇဉ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို ဟောကြားသည်။</p> <p>အဇ္ဈတ္တ သံယောဇဉ်ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလကို စောင့်ရှောက်လျက်နေ၏၊ အကျင့်အာစာရ ကျက်စားရာ ဂေါစရနှင့်ပြည့်စုံကာ အဏုမြူမျှသော အပြစ်တို့၌သော်လည်း ဘေးဟုရှုလေ့ရှိလျက် သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ကောင်းစွာဆောက်တည်၍ ကျင့်၏။ ထိုရဟန်းစုတေလျှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-352 <hr> ကာမာဝစရနတ် ၆-ဘုံ တစ်ဘုံဘုံသို့ ရောက်သည်။ နတ်ပြည်မှစုတေလျှင် ဤလူ့ဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေ နေလာသောကြောင့် အောက်ဘုံပြန် အာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်မည်သည်၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>ဗဟိဒ္ဓသံယောဇဉ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဆိုသည်မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ထိုရဟန်းသည် သမာပတ် ၈-ပါးတို့တွင် တစ်ပါးပါးဖြစ်သော ကိလေသာတို့၏ ငြိမ်းအေးရာ ကိလေသာတို့မှ စိတ်၏လွတ်မြောက်ရာ စတုတ္ထဈာန် သမာပတ်သို့ ရောက်၍နေ၏၊ ထိုရဟန်းစုတေလျှင် သုဒ္ဓါဝါသ ဗြဟ္မာ ၅-ဘုံ တစ်ဘုံဘုံရောက်ရသည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ စုတေလျှင် ဤလူ့ဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေ မနေလာသောကြောင့် အနာဂါမီ ပုဂ္ဂိုလ်မည်သည်။ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>ဗဟိဒ္ဓသံယောဇဉ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်နောက်တစ်မျိုးမှာ - ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) ကောင်းစွာဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ထိုရဟန်းသည် ကာမတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ ကာမတဏှာ ကင်းချုပ်ဖို့ကျင့်သည်၊ ဘဝ ၃-ပါးတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ ဘဝတဏှာကင်းချုပ်ဖို့ ကျင့်သည်၊ ထိုရဟန်းစုတေလျှင် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ ၅-ဘုံ တစ်ဘုံဘုံသို့ ရောက်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ စုတေလျှင် ဤလူ့ဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေမနေ လာသောကြောင့် အနာဂါမီပုဂ္ဂိုလ် မည်သည်၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်းဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာဟောကြားသည်။</p> <p>ထိုအခါ တူမျှသောစိတ်ရှိသော နတ်များစွာတို့သည် ဘုရားရှင်ထံသွားရောက် ရှိခိုးပြီး “အရှင်သာရိပုတ္တရာ ပုဗ္ဗာရုံ၌ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးဟောကြားရာ ပရိသတ်များနှစ်သက် ကြပါသည်၊ သနားသဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ဘုရားရှင်ကြွတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်ဆိတ်ဆိတ်နေလျက် ဝန်ခံလိုက်ပြီး အားရှိသောယောက်ျား ကွေးသောလက်ဆန့်၊ ဆန့်သောလက် ကွေးသလို ဇေတဝန်မှ ကွယ်တော်မူခဲ့ပြီး ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ရှေ့မှောက် ထင်ရှားဖြစ်ကာ ခင်းထားသောနေရာ၌ ထိုင်တော်မူသည်။</p> <p>ရှိခိုးလာပြီးထိုင်နေသော အရှင်သာရိပုတ္တရာအား ဘုရားရှင်က “နတ်များ ငါဘုရားကို သင့်တရားပွဲ လာပင့်ကြသည်”ဟု မိန့်တော်မူပြီး - “သာရိပုတ္တရာ၊ ထိုနတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ပွတ်ဆောက်ဖျားရာ မျှနေရာ၌လည်း တကျိပ် ၂-ကျိပ် (လ) ၆-ကျိပ်တို့လည်း ဖြစ်ကုန်၍ တည်နေကုန်၏၊ အချင်းချင်းမထိပါးကြ၊ ထိုနတ် ဗြဟ္မာတို့သည်ထိုသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖန်ဆင်းနိုင်သော စိတ်ကို ထိုနတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ပွားများ အပ်သည်မဟုတ်။</p> <p>ထိုနတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ထိုစိတ်ကို ဤလူ့ ပြည် ဤသာသနာတော်၌သာ ပွားများအပ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ငြိမ်သက်သောဣန္ဒြေနှင့် စိတ်ရှိကုန်အံ့ဟု ကျင့်ရမည်၊ ငြိမ်သက်သောဣန္ဒြေနှင့် စိတ်ရှိသောသင်တို့အား ငြိမ်သက်သော ကိုယ်နှုတ် စိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-353 <hr> ကံ ၃-ခုသာဖြစ်လတ္တံ့၊ သီတင်းသုံးဖော်တို့အား ထိုကံ ၃-ခု ဟူသောပူဇော်ခြင်းဖြင့် ငါတို့ ပူဇော်ကုန်အံ့-ဟု ကျင့်ရမည်၊ သာသနာပ အယူရှိသော ပရိဗိုဇ်များ ဤတရားတော်ကို မနာကြားရသဖြင့် ပျက်စီးဆုံးရှုံးကုန်သည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ</h3> <p>ယောက္ခမ မိဂါရသူဌေး၏ အမိအရာ၌တည်၍ မိဂါရမာတာ၊ ဝိသာခါ၏ သားကြီးနာမည်လည်း (အဘိုးနှင့်နာမည်တူ) မိဂါရ ဖြစ်သည်၊ ထို့ကြောင့်လည်း မိဂါရမာတာဟု ဝိသာခါကိုခေါ်ကြသည်၊ ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်ကား တိုက်ခန်း ၁၀၀၀-ရှိသည်။</p> <p>ဤသုတ်ဟောချိန် အချို့သုတ်များကို ဆွမ်းမစားမီ၊ ဆွမ်းစားပြီး၊ ပုရိမ၊ မဇ္ဈိမ၊ ပစ္ဆိမယံများ တစ်ချိန်ချိန် ဟောသော်လည်း ဤသမစိတ္တပဋိပဒါသုတ်ကို ဆွမ်းစားပြီးနောက်ပိုင်း ညနေချမ်း၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာဟောသည်၊ ဤသုတ်ကား ရှေးကပင် ဘုရားရှင်ဟောပြီးဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <h3>ပဌမဗောဓိဝါ ၂၀-ဘုရားရှင်အနေမမြဲ</h3> <p>ချမ်းသာရာမှာ သီတင်းသုံးသည်၊ ၁-ဝါ ဗာရာဏသီ ဣသိပတနတော၊ ဓမ္မစကြာဟော၍ ဗြဟ္မာ ၁၈-ကုဋေ ကျွတ်တမ်း ဝင်စေပြီး ဤတော၌ပင် ဝါကပ်သည်။ ၂-၃-၄ ဝါ ရာဇဂြိုဟ်၊ ဝေဠုဝန်၊ ၅-ဝါ ဝေသာလီ၊ မဟာဝုန် ကုဋာဂါရသာလာ၊ ၆-ဝါ မကုလတောင်၊ ၇-ဝါ တာဝတိံသာ နတ်ပြည်၊ ၈-ဝါ ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြို့ ပဲစင်းငုံတော၊ ၉-ဝါ ကောသမ္ဗီပြည်၊ ၁၀-ဝါ ပါလိလေယျကတောအုပ်၊ ၁၁-ဝါ နာဠပုဏ္ဏားရွာ ၁၂-ဝါ ဝေရဉ္ဇာပြည်၊ ၁၃-ဝါ စာလိယတောင်၊ ၁၄-ဝါ ဇေတဝန်၊ ၁၅-ဝါ ကပိလဝတ်ပြည်၊ ၁၆-ဝါ အာဠဝီပြည်၊ (အာဠဝက ဘီလူးကို ဆုံးမပြီး သတ္တဝါပေါင်း ၈-သောင်း ၄-ထောင် ကျွတ်စေပြီး ယင်း၌ ဝါဆို။) ၁၇-ဝါ ရာဇဂြိုဟ်၊ ၁၈၊ ၁၉-ဝါ စာလိယတောင်၊ ၂၀-ဝါ ရာဇဂြိုဟ်၌ ဝါဆိုတော်မူသည်။</p> <p>ထိုမှ နောက်ပိုင်း၌ကား အနာထပိဏ်နှင့် ဝိသာခါတို့၏ ဂုဏ်ကျေးဇူး ကြီးမားလှ၍ ဝါပအခြားနေရာ ကြွသော်လည်း ဝါတွင်း၌မူ ဇေတဝန်နှင့် ပုဗ္ဗာရုံ ၂-နေရာမှာသာ အမြဲ သီတင်းသုံးတော်မူသည်၊ ဇေတဝန်မှာ ညကျိန်းလျှင် နောက်နေ့ သံဃာများခြံရံကာ တောင်တံခါးမှ သာဝတ္ထိမြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင်ပြီး အရှေ့တံခါးမှ ထွက်၍ ပုဗ္ဗာရုံ၌ နေ့သီတင်း သုံးသည်၊ ပုဗ္ဗာရုံ ညကျိန်းလျှင်လည်း နောက်နေ့ အရှေ့တံခါးမှ သာဝတ္ထိမြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင် တောင်တံခါးမှထွက် ဇေတဝန်၌ နေ့သီတင်းသုံးသည်။</p> <p>ဤသုတ်ဟောမည့်နေ့ကား ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဖြစ်သည်၊ မည်သည့်နေရာ၌မဆို ဗုဒ္ဓကိစ္စ ၅-ပါး ဘုရားပြုမြဲဖြစ်သည့် အားလျော်စွာ လောကကို ကြည့်တော်မူရာတွင် သာဝတ္ထိနှင့်တကွ တယူဇနာပတ်ဝန်းကျင် သတ္တဝါများစွာ ညနေချမ်း အချိန် ပုဗ္ဗာရုံ၌ သာရိပုတ္တရာ၏ တရားကို ကြားနာ၍ ကျွတ်တမ်းဝင်ကြမည်ကို မြင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-354 <hr> ဘုရားရှင်များအတွက် သာဝကစုံညီ အစည်းအဝေး ၃-ကြိမ်၊ အဂ္ဂသာဝကတို့အတွက် တစ်ကြိမ်ဖြစ်မည်ကို မြင်တော်မူသဖြင့် ဘုရားရှင်သည် တောင်တံခါးဖြင့် မြို့တွင်းဝင် ဆွမ်းခံပြီး တောင်တံခါးမှပင် ပြန်ထွက် တံခါးပြင်ပရပ်နေစဉ် ပရိသတ် ၄-မျိုး ဘုရားရှင်ကို ခြံရံနေကြသည်၊ ဘုရားရှင်က အရှင်သာရိပုတ္တရာအား သူ့ ပရိသတ်နှင့်အတူ ပုဗ္ဗာရုံစေလွှတ်၊ နောက် မဟာသာဝကတို့ကိုပါ စေလွှတ်ပြီး အရှင်အာနန္ဒာတစ်ပါးဖြင့်သာ ဘုရားရှင် ဇေတဝန်ကြွသည်၊ အရှင်အာနန္ဒာလည်း ဘုရားရှင်ကို ဝတ်ပြုပြီး ခွင့်ပန်ကာ ပုဗ္ဗာရုံသို့ ပင့်သွားရာ ဇေတဝန်၌ ဘုရားရှင်တစ်ဆူသာ ကျန်ရစ်သည်။</p> <p>ထိုနေ့၌ကား ပရိသတ် ၄-မျိုးလုံး အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ တရားကိုသာ နာလိုကြသဖြင့် ကောသလမင်း၊ အနာထပိဏ်၊ ဝိသာခါတို့လည်း ဆိုင်ရာအခြံအရံများနှင့်တကွ ပုဗ္ဗာရုံကိုပင် သွားကြသည်၊ ၅-သန်း ၇-သိန်းအမျိုးများနေရာ သာဝတ္ထိမြို့မှာ အိမ်စောင့် ကလေးငယ်များသာ ကျန်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ပုဗ္ဗာရုံကြွကာ အလုပ်အကျွေးဝတ်ပြုမှု ခံယူပြီး ဂန္ဓကုဋီ ဝင်ကာ ပိုင်းခြား၍ သမာပတ်ဝင်စားသည်၊ ထပြီးလျှင် အစီရဝတီမြစ်ကြွ ရေသုံးသပ်သည်၊ သံဃာများလည်း ရေသုံးသပ်ကြပြီး မထေရ်မြတ်ကို ခြံရံ နေကြစဉ် ကျောင်းတွင်း၌ တရားနေရာခင်းကြ၊ ပရိသတ်များ အသီးသီးနေရာယူကြသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် သံဃာ ၅၀၀ ခြံရံပြီး ဓမ္မသဘင်ကြွလာ ပလ္လင်၌ ယပ်ကိုကိုင် အရှေ့ကို မျက်နှာမူကာထိုင်ပြီး ပရိသတ်ကို ကြည့်ရာ “ဤမျှများသောပရိသတ်၌ တရားနည်းလျှင် မလျော်”ဟုကြံကာ ပိဋက ၃-ပုံကို ဆင်ခြင်ရာတွင် ဤသံယောဇနပရိယာယ တရားဒေသနာကိုမြင်၍ ဟောကြားသည်။</p> <p>ငါ့ရှင်ရဟန်းတို့... ဘုရားရှင်ကား “ရဟန်းတို့”ဟုသာ ခေါ်သည်၊ ဘုရားရှင်နှင့် အခေါ်ကွဲအောင် ဘုရား၌ ရိုသေသောအားဖြင့် “ငါ့ရှင်ရဟန်းတို့”ဟု အရှင်မြတ် ခေါ်သည်။</p> <h3>ပြာသာဒ်စောင့်နတ် အကင်းပါးပုံ</h3> <p>“သောတာပန် ဖြစ်ရကား ဘုရားဖြစ်စေ၊ သာဝကဖြစ်စေ တရားဟောရန်အစချီလျှင်ပင် ပေါ်လွင်မည်၊ နက်နဲမည်၊ ဈာန်မှီမည်၊ ဝိပဿနာမှီမည်၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်မှီမည်”ဟု ဒေသနာကို သိသည်။</p> <p>ပြာသာဒ်စောင့်နတ်သည် ထိုနေ့၌လည်း အရှင်မြတ်တရားချီလျှင်ပင် ၆-မျက်နှာတို့ဖြင့် ဝိပဿနာဟောလိမ့်မည်၊ ကုဋေတသိန်း နတ်ဗြဟ္မာများ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၍ သောတာပန်စသည် များစွာဖြစ်လိမ့်မည်၊ ဒေသနာနှင့်လျော်အောင် ကောင်းချီးပေးမည်ကြံပြီး နတ်တန်ခိုးဖြင့် အသံကြီးကျယ်အောင်ပြုကာ သာဓုခေါ်သည်၊ ယင်းနတ်သာဓု<br> <br>စာမျက်နှာ-355 <hr> ခေါ်ပြီး အာရံပြာသာဒ်စောင့်နတ်ပေါင်း ၁၀၀၀၊ ထို့နောင် ပုဗ္ဗာရုံမှာနေသော နတ်များအစထား၍ တစ်ဂါဝုဒ် တစ်ယူဇနာ စကြဝဠာတစ်ခုလုံး စကြဝဠာတစ်သောင်းလုံးရှိ နတ်များ သာဓုခေါ်ကြသည်။</p> <p>ထို့နောက် မြေ၌ တည်သောနဂါး၊ ကောင်းကင်၌ တည်သောနတ်များ၊ စတုမဟာရာဇ် စသည် နတ်ပြည် ၆-ထပ်နတ်များ၊ ဗြဟ္မာပြည်ရှိ (အသညသတ်နှင့် အရူပထား၍) ဗြဟ္မာများအားလုံး သာဓုခေါ်ကြသည်။</p> <p>ထို့နောင် ရဟန္တာများ ဗြဟ္မာများသည် အကနိဋ္ဌဘုံအထိ သာဓုသံမြေမှ တက်လာခြင်းကို ဆင်ခြင်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ တရားချီနေသည်ကိုသိ၍ ငါတို့လည်း မျက်မှောက် သက်သေဖြစ်သင့်သည်ဟုကြံပြီး ရောက်လာကြသည်၊ ထို့အတူ စကြဝဠာတစ်သောင်း လုံးမှ နတ်ဗြဟ္မာအားလုံး စုလာကြရာ ဤစကြဝဠာမှာ နေရာလပ်မရှိတော့ချေ၊ ပွတ်ဆောက်ဖျားတစ်နေရာမှာပင် သေးငယ်သော အတ္တဘောများ ဖန်ဆင်းပြီး နတ် ၆-ကျိပ် တည်ကြသည်။</p> <p>နတ်ဗြဟ္မာပရိသတ်အခြေအနေကို ဆင်ခြင်မိသော အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် (ဘုရားရှင်များမှာ အဓိဋ္ဌာန်ပြုဖွယ်မလို၊ ပရိသတ်အားလုံး ဘုရားဖူးနိုင် ဘုရားအသံတော် ကြားနိုင်သော်လည်း သာဝကများမှာ အဓိဋ္ဌာန်ကိစ္စပြုသင့်ရကား) သမာပတ်ဝင်စားပြီး ပရိသတ်အားလုံး မြင်စေ၊ အသံကြားစေဟု ဓိဋ္ဌာန်သည်၊ ဓိဋ္ဌာန်ချက်အတိုင်း အရှင်မြတ်အား ပရိသတ်အားလုံး ဖူးရ အသံကြားရသည်။</p> <h3>အဇ္ဈတ္တ ဗဟိဒ္ဓမည်ပုံ</h3> <p>ကာမဘုံ၌ သတ္တဝါများ စုတိ ပဋိသန္ဓေများ၍ ရူပ အရူပ ဘုံ၌ စုတိ ပဋိသန္ဓေနည်းသည်၊ စုတိ ပဋိသန္ဓေများရာ ကာမဘုံ၌သာ တွယ်တာတောင့်တမှုများ၍ ကာမဘုံသည် အဇ္ဈတ္တ၊ စုတိ ပဋိသန္ဓေနည်း၍ တွယ်တာမှုနည်းရာ ရူပ အရူပဘုံသည် ဗဟိဒ္ဓမည်သည်၊ (ကာမဘုံ၌ သတ္တဝါများသည် ကမ္ဘာ၏ ၄-ပုံ တစ်ပုံသာ နေရ၍ ၃-ပုံကား သတ္တဝါမရှိ) အချိန်တိုသော်လည်း စုတိ ပဋိသန္ဓေကား အကြိမ်များသည်၊ ထို့ကြောင့် တွယ်တာမှုများသည်၊ လူစသည်တို့ အသက်တို၍ ဗြဟ္မာများ အသက်ရှည်ပုံကို သတိပြု။)</p> <h3>နွားခြံနှင့် ဘုံသုံးပါးဥပမာ</h3> <p>နွားခြံ၌ သစ်ငုတ်ကား အဝိဇ္ဇာသစ်ငုတ်၊ နွားချည် ကြိုးကား သံယောဇဉ် ၁၀-ပါး၊ နွားတွေကား ဘုံ ၃-ပါး သတ္တဝါ၊ အတွင်းချည် ထားပေမယ့် အပြင်ထွက်အိပ်သော နွားကား ရူပ အရူပဘုံရောက် သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ ပုထုဇဉ်လည်းပါ၊ အပြင်ချည်ထားပေမယ့် ခြံတွင်းဝင်အိပ်သော နွားကား ကာမဘုံရှိ အနာဂါမ်၊ ခြံတွင်းအိပ်သော နွားကား ကာမာဝစရသောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အတွင်းလှည့်သွားသော နွားကား ကာမရဟန္တာ၊ အပြင်လွှတ်ထား အပြင်လှည့်သွားသော နွားကား ရူပ အရူပ ရဟန္တာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-356 </p><hr> <h3>ကြိုး ၅-မျိုးအထူး</h3> <p>သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသ ၃-ပါးတို့သည် မသွားအောင်တား၊ သွားနေလျှင် ပြန်ဆွဲသည်၊ ကာမစ္ဆန္ဒ၊ ဗျာပါဒ၊ ၂-ပါးတို့သည် ဈာန်ဖြင့် မခွာ မဂ်ဖြင့် မသတ်ရသေးလျှင် ရူပ အရူပဘုံ မရောက်စေနိုင်။<br> ၁-သီလရှိ၏၊ ၂-ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို စောင့်ရှောက်၏၊<br> ဤ ၂-ပါးအထူးမှာ ၁-ဖြင့် သီလ ၄-ပါးလုံး၊ ၂-ဖြင့် ယင်း ၄-ပါးမှ အကြီး သီလကို ပြသည်ဟု ဒီပကျောင်းနေ အရှင်သုမ္မထေရ် မိန့်သည်။</p> <p>သုမ္မထေရ်၏ တပည့် တိပိဋက စူဋနာဂထေရ်ကား ၂-ပုဒ်လုံး၌ ပါတိမောက္ခသံဝရ သီလကိုသာ ဆိုသည်၊ ကြွင်း ၃-ပါးကို သီလဟု ဆိုသော နေရာရှိသည်ဟု ခွင့်မပြုလိုရကား ဣန္ဒြိယသံဝရသည် တံခါး ၆-ပေါက် စောင့်ရုံသာ၊ အာဇီဝပါရိသုဒ္ဓိကား တရားသဖြင့် ပစ္စည်းဖြစ်ဖို့မျှသာ၊ ပစ္စယသန္နိဿိတလည်း ရသော ပစ္စည်း၌ အကျိုးကို ဆင်ခြင်သုံးစွဲရုံသာ ဖြစ်၍ မုချသီလမဟုတ်၊ ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလသာ မုချသီလ မည်သည်။</p> <p>ခေါင်းပြတ်ယောက်ျားသည် လက်ခြေနှင့် ကိုယ်ကို မစောင့်ရှောက် နိုင်တော့သလို ပါတိမောက္ခသံဝရ သီလပျက်လျှင် ကြွင်း ၃-ပါးကို မူလအတိုင်းဖြစ်အောင် မစောင့်ရှောက်နိုင်ရကား ၁-ဖြင့် ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလကို အကျဉ်းပြ၍ ၂-ဖြင့် ယင်း သီလကိုပင် အကျယ်ပြသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၆-မျက်နှာ ဝိပဿနာကျေးဇူး</h3> <p>လူ့ပြည်ပြန် ပထမအင်္ဂါဖြင့် သုက္ခဝိပဿကဓာတ် ကမ္မဋ္ဌာန်းရှုသူအတွက် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၂-ပါးစီ၊</p> <p>လူ့ပြည်မပြန် ဒုတိယအင်္ဂါဖြင့် သမာဓိလုပ်သူအတွက် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၃-ပါးစီ၊</p> <p>ကာမတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်တို့အတွက် ကာမဂုဏ် ၅-ပါး၌ ရာဂကင်းအောင် အထက်အနာဂါမိမဂ် ဝိပဿနာ၊</p> <p>ဘဝသုံးပါးတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အတွက် အထက်အရဟတ္တမဂ် ဝိပဿနာ၊</p> <p>ကာမတဏှာကုန်ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်တို့အတွက် ကာမဂုဏ် ၅-ပါး၌ ရာဂကင်းအောင် အထက်အနာဂါမိမဂ် ဝိပဿနာ၊</p> <p>ဘဝလောဘကုန်ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အတွက် အထက်အရဟတ္တမဂ် ဝိပဿနာကို ဟောကြားရကား တရားအဆုံး၌ ကုဋေတစ်သိန်း နတ်ဗြဟ္မာများ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြ၍ သောတာပန်စသည် မပိုင်းခြားနိုင်ပေ၊ ဤပွဲကြီး အတူပင် မဟာသမယသုတ်၊ မင်္ဂလသုတ်၊ စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ် တရားပွဲများ၌လည်း ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-357 </p><hr> <h3>တူမျှသော စိတ်ရှိသော နတ်များ</h3> <p>အတ္တဘော သေးအောင် ဖန်ဆင်းမှု စိတ်ချင်း တူကြသည်၊ တနည်း - အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သမာပတ်ကိုသာ ဟောရသေးသည်၊ ဘုရားပင့်ပြီး သမာပတ်အစွမ်း ဟောစေမည်ဟု စိတ်ချင်းတူကြသည်၊ တနည်း - ပရိယာယ်အားဖြင့် သမာပတ်ရော အစွမ်းပါ ဟောပြီးသော်လည်း ဤအစည်းအဝေးသို့ မကြွသော ဘုရားကို သွားပင့်မည်ဟု စိတ်ချင်းတူကြသည်၊ တနည်း - ဤဒေသနာကို သာဝကဟောဟု နောင်ခါ ရဟန်းမိန်းမ ယောက်ျား လူ နတ်များ အရေးမထားဖြစ်မည်၊ ဘုရားပင့်ပြီး ဘုရားဟောဖြစ်အောင် ပြုမှ အရေးထားမည်ဟု ယူဆမှု စိတ်ချင်း တူကြသည်၊ တနည်း - နတ်များအားလုံး သမာပတ်ရပုံနှင့် အာရုံရပုံ စိတ်ချင်းတူကြသည်။</p> <h3>သနားသဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ဘုရားရှင်ကြွတော်မူပါ၊</h3> <p>ဤနေရာ၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာကို ဘုရားရှင်က သနားစောင့်ရှောက်ရန် မလို၊ ကြွင်းပရိသတ်များကိုသာ လိုသည်၊ မှန်၏။ ဒီဃနခပရိဗိုဇ်ကို ဝေဒနာကမ္မဋ္ဌာန်း ဘုရားဟောစဉ် ယပ်ခတ်ပေးသော ဦးရီးတော် သာရိပုတ္တရာသည် သူတစ်ပါးအတွက် ခူးပြီး ထမင်းစားရသလို ယပ်ခတ်ရင်း တရားနာရာ အရှင်မြတ်၏ သာဝကပါရမီဉာဏ် အထွတ်အထိပ် ရောက်သည်၊ ထိုအချိန်သာ သနားစောင့်ရှောက်ရန် လိုသည်။</p> <h3>ကြွလာရကြောင်း ဘုရားဘာ့ကြောင့်ပြန်မိန့်</h3> <p>သာရိပုတ္တရာတရားပွဲ ပရိသတ်များလွန်းသည်ကို ဘုရားရှင် သည်းမခံနိုင်၍ ငြူစူသဖြင့် ပရိသတ်ထအောင် ကြွလာသည် ဟု ပရိသတ် ၄-ပါးတွင် မိုက်မဲသူတစ်ဦးဦး အထင်မှားပြီး ငရဲလားမည် စိုးတော်မူရကား နတ်များလာပင့်၍ ကြွလာသည်ဟု ကြွရကြောင်း မိန့်သည်။</p> <h3>သမာပတ်စွမ်းအား ထူးခြားပုံ</h3> <p>အရှိန်အဝါနှင့်စပ်၍ အဆင့်မြင့်သော နတ်များ တကျိပ်စီ၊ ထို့ထက်နိမ့်လျှင် ၂-ကျိပ်စီ စသည်ဖြင့် စုတည်ကြသည်၊ သမာပတ်နှင့်စပ်၍ ထက်မြက်သူများ ၆-ကျိပ်စီ၊ ထိုထက်နိမ့်လျှင် ၅-ကျိပ်စီ စသည်ဖြင့် စုတည်ကြသည်၊ သင့်လက် ငါ့ပုတ်မိသည်၊ သင့်ခြေ ငါကန်မိသည်၊ ငါ့ကို သင်နင်းနေပြီဟု အချင်းချင်း မထိပါးကြပါ။</p> <p>ကဿပဘုရား သာသနာက အနာဂါမ် ဗြဟ္မာကြီးများရှိသော်လည်း ဘုရားရှင် အားလုံးတို့ သာသနာတူ၍ ဤသာသနာတော်၌သာ စိတ်ကို ပွားများအပ်သည်ဟု မိန့်သည်။</p> <p>၃၈။ မရဏမြို့ ဘဒ္ဒသာရိ မြစ်ကမ်းနား၌နေသော ရှင်မဟာကစ္စည်းထံ အာရာမဒဏ္ဍပုဏ္ဏား ရောက်လာပြီး “မင်းများ၊ ပုဏ္ဏားများ၊ သူကြွယ်များ အချင်းချင်းဘာ့ကြောင့် ငြင်းခုံပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ အရှင်မြတ်က “ကာမရာဂသည် သက်ဝင် နှောင်အပ်သည်ဖြစ်၍ ကာမရာဂ၌နစ်ကာ ကာမရာဂသည် ဖမ်းမျိုအပ်သောကြောင့်</p> <p>စာမျက်နှာ-358 <hr> ဟု မိန့်သည်။ ရဟန်းများအချင်းချင်း ငြင်းခုံကြောင်းကိုကား ဒိဋ္ဌိရာဂ ဖမ်းမျိုအပ်သောကြောင့်ဟု ဖြေလိုက်သည်။</p> <p>ဤရာဂ ၂-ပါး ဖမ်းမျိုထားခြင်းကို လွန်မြောက်သူ လောက၌ရှိသည်၊ ထိုသူကား အရှေ့တိုင်း သာဝတ္ထိမြို့၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူသော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ ဂုဏ်တော် သခင် ဘုရားရှင်ပါတည်းဟု အမေးအရ အရှင်မြတ်ဖြေလတ်သော် ပုဏ္ဏားသည် နေရာမှ ထ၊ လက်ဝဲပခုံး၌ အပေါ်ရုံတင် လက်ယာဒူးထောက်၍ ဘုရားရှင်ရှိရာအရပ်ကို လက်အုပ်ချီပြီး “ဤရာဂ ၂-ပါး ဖမ်းမျိုထားခြင်းကို လွန်မြောက်သော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ ဂုဏ်ကိုးဝ သခင် ဘုရားရှင်အား ရှိခိုးပါ၏၊ နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ” စသည် ၃-ကြိမ် ဥဒါန်းကျူးကာ သရဏဂုံပါ တည်သွားသည်။</p> <h3>၃-ကြိမ် ဥဒါန်းကျူး</h3> <p>အတွင်းထားမရဘဲ ပီတိကြောင့် အပြင်ထွက်လာသော စကားသည် ဥဒါန်းမည်သည်၊ ဆီအိုးမှဆီ ရေကန်မှ ရေလျှံလာသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>၃၉။ မဓုရာပြည် ဂုန္ဓာ(ပိတ်ချင်း) တော၌နေသော အရှင်မဟာကစ္စည်းထံ ကန္ဒရာယနပုဏ္ဏား ရောက်လာပြီး “အိုမင်းရင့်ရော်ကုန်သော ပုဏ္ဏားများကို အရှင်ကစ္စည်းသည် ရှိမခိုး၊ မကြိုဆို၊ နေရာမပေးဟု ကြားဖူးသောစကား မှန်နေပါသည်၊ ကျွန်ုပ် လက်တွေ့ပါပဲ၊ ထိုကိစ္စ မသင့်လွန်းပါ” လျှောက်ရာ အရှင်မြတ်က ဘုရားရှင်ဟောကြားသော လူကြီး လူငယ် အဆင့်အတန်း ၂-မျိုးကို မိန့်လိုက်သည်။</p> <h3>ဒဟရဘူမိ လူငယ်အဆင့်အတန်းဟူသည်</h3> <p>အသက် ၈၀၊ ၉၀ တစ်ရာပင်ဖြစ်စေကာမူ ကာမဂုဏ်ခံစားသူ ကာမဂုဏ်အိမ်၌ အုပ်စိုးနေသူ ကာမဂုဏ် အပူမိသူ ကာမဝိတက် အကိုက်ခံရသူ ကာမဂုဏ်ရဖို့လုပ်နေသူ အဆင့်အတန်းမျိုးဖြစ်သည်။</p> <h3>ဝုဍ္ဎဘူမိ လူကြီးအဆင့်အတန်းဟူသည်</h3> <p>ပထမအရွယ် သူငယ်ပင်ဖြစ်စေကာမူ ကာမဂုဏ်မခံစား၊ ကာမဂုဏ်အိမ်၌ အုပ်စိုးမနေ၊ ကာမဂုဏ်အပူမမိ၊ ကာမဝိတက်အကိုက်မခံရ၊ ကာမဂုဏ်ရဖို့ မလုပ်သော အဆင့်အတန်းမျိုးဖြစ်သည်ဟု မိန့်ကြားရာ ပုဏ္ဏားသည် နေရာမှထ လက်ဝဲပခုံး၌ အပေါ်ရုံတင်လျက် အရှင်တို့က ကြီးကြပါသည်၊ လူကြီး အဆင့်အတန်း၌ တည်ကြပါသည်ဟု လျှောက်ထား၊ ရဟန်းငယ် ၁၀၀-တို့၏ ခြေတို့ကို ဦးတိုက်ရှိခိုးကာ သရဏဂုံ တည်သွားသည်။</p> <p>၄၀။ ခိုးသူများအားကြီး၍ မင်းများအင်အားနည်းလျှင် မြို့တွင်း မြို့ပြင် မင်းဝင်ထွက်ဖို့ တိုင်းစွန်ဇနပုဒ်များသို့ မင်းလှည့်လည်ဖို့ မလွယ်၊ မြို့တွင်းမြို့ပြင် ပုဏ္ဏားသူကြွယ်များ ဝင်ထွက်ဖို့ ပြင်ပအလုပ်လုပ်ဖို့ မလွယ်၊ ဤအတူသာလျှင် ရဟန်းယုတ်များ အားကြီး၍ သီလချစ်သော ရဟန်းကောင်းများ အားနည်းလျှင် သံဃာအလယ်၌ ရဟန်း</p> <p>စာမျက်နှာ-359 <hr> ကောင်းများ ငြိမ်နေကြရသည်၊ တောခေါင်း တောင်များသို့လည်း သွားနေကြသည်၊ ထိုအဖြစ်ကား လူများစီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်သည်။</p> <p>မင်းများအားကြီး၍ ခိုးသူများအားနည်းလျှင် အပြန်အားဖြင့် ကျေးဇူးများသလို သီလချစ်သော ရဟန်းကောင်းများ အားကြီး၍ ရဟန်းယုတ်များ အားနည်းလျှင်လည်း အပြန်အားဖြင့် ကျေးဇူးများသည်ဟုမိန့်။</p> <p>၄၁။ လူ၏သော်လည်းကောင်း၊ ရဟန်း၏ သော်လည်းကောင်း ၂-ဦးသားတို့၏ အကျင့်မှားကို ငါမချီးမွမ်း၊ အကျင့်မှားကြောင့် ဝိပဿနာနှင့်တကွသော မဂ်ကုသိုလ် မပြည့်စုံစေနိုင်၊ အကျင့်မှန်ကိုသာ ငါချီးမွမ်းသည်၊ အကျင့်မှန်ကြောင့် ဝိပဿနာနှင့် တကွသော မဂ်ကုသိုလ်ကို ပြည့်စုံစေနိုင်သည်ဟုမိန့်။</p> <p>၄၂။ မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်ကုန်သော သဒ္ဒါအားလျော်စွာ ရအပ်ကုန်သော သုတ္တန်တို့ဖြင့် (မှန်ကန်သော သုတ္တန်တို့၏) ပါဠိ အနက်ကို တားမြစ်ကြသော ရဟန်းများသည် နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ ကျင့်သည်မည်ကုန်သည်၊ မကောင်းမှု များစွာကိုလည်း ဖြစ်စေကြလျက် သာသနာတော်ကိုလည်း ကွယ်စေသည် မည်ကုန်သည်၊ (သုတ္တန်မှားကို သာဓက တင်ပြသည်)။</p> <p>ကောင်းစွာသင်ယူအပ်ကုန်သော သဒ္ဒါအားလျော်စွာ ရအပ်ကုန်သော သုတ္တန်တို့ဖြင့် ပါဠိအနက်ကို လျော်စေကြသော ရဟန်းများသည် နတ်လူတို့ စီးပွားကျင့်ရာ ရောက်၊ ကောင်းမှုများကိုပွားစေ သာသနာတော်ကိုလည်း တည်စေသည် မည်ကုန်သည်ဟုမိန့်။</p> <h3>၅။ ပရိသဝဂ်</h3> <p>၄၃။ တိမ် နက် ၂-မျိုး ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် နက်သောပရိသတ် မြတ်သည်။ တိမ်သောပရိသတ် ဟူသည် ဤသာသနာတော်၌ တုန်လှုပ် ပျံ့လွင့်မာန် ရှိကြ၍ လျှပ်ပေါ်ကြ နှုတ်ကြမ်းကြသော အကျိုးမဲ့စကား ပြောလေ့ ရှိကြ၍ သတိပညာကင်းကြ မတည်ကြည်ဘဲ စိတ်မငြိမ်ကြ ဣန္ဒြေပေါ်လွင်သော ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။ နက်သောပရိသတ်ကို အပြန်အားဖြင့် မိန့်။</p> <p>၄၄။ မညီညွတ် ညီညွတ်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် ညီညွတ်သောပရိသတ် မြတ်သည်။ မညီညွတ်သော “ဝဂ္ဂ” ပရိသတ်ဟူသည် ဤသာသနာတော်၌ ရန်ဖြစ် ငြင်းခုံ ဆန့်ကျင်ဘက်ဆိုကြသည်ဖြစ်၍ အချင်းချင်း နှုတ်လှံထိုးနေကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-360 <hr> ညီညွတ်သော သမဂ္ဂ ပရိသတ်ဟူသည် - ညီညွတ်ဝမ်းမြောက်ကြ ဆန့်ကျင်ဘက် မဆိုကြဘဲ နို့နှင့် ရေကဲ့သို့ဖြစ်ကာ ချစ်သောမျက်စိတို့ဖြင့် ကြည့်နေကြသောရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၄၅။ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိမရှိဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော ပရိသတ်မြတ် သည်၊ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်မရှိသော ပရိသတ်ဟူသည် သီတင်းကြီးရဟန်းများသည်ပစ္စည်းပရိက္ခရာ များအောင်ကျင့်၍ သာသနာတော်ကို ပေါ့ပေါ့တန်တန်ယူကြပြီး နီဝရဏတိုးပွားရေး ဦးစားပေးကာ နိဗ္ဗာန်ရရေး ဘေးဖယ်ထားကြသည်၊ မရရောက်သေး မျက်မှောက်မပြု ရသေးသောတရားကို ရရောက်မျက်မှောက်ပြုဖို့ရာ အားမထုတ်ကြ၊ ယင်းတို့၏ တပည့် များလည်း ဆရာသီတင်းကြီးများ အပြုအမူကို အတုယူဆောင်ရွက်ကြသည်၊ ဤရဟန်း များပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသောပရိသတ်ဟူသည် - အပြန်အားဖြင့် ဆရာကောင်း တပည့်ကောင်း ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၄၆။ ပုထုဇဉ်အရိယာဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် အရိယာပရိသတ် မြတ်သည်။ ပုထုဇဉ်ပရိသတ်ဟူသည် - ဤကားဆင်းရဲ၊ ဤကားဆင်းရဲဖြစ်ခြင်းအကြောင်း၊ ဤကား ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်၊ ဤကား နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်ဟု အမှန်မသိ သော ရဟန်းများပါဝင်သောပရိသတ်တည်း။ အရိယာပရိသတ်ကား အမှန်သိသည်။</p> <p>၄၇။ သိမ်ဖျင်းရှုပ်ထွေး နှင့် ကြည်လင်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် သန့်ရှင်းကြည် လင်သော ပရိသတ်မြတ်သည်။ သိမ်ဖျင်းရှုပ်ထွေးသောပရိသတ် ဟူသည် ချစ်သဖြင့်၊ မုန်း သဖြင့်၊ မသိသဖြင့်၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သောအဂတိသို့ လားကုန်သော (အဂတိ ၄-ပါး လိုက်စားကုန်သော) ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။ သန့်ရှင်းကြည် လင်သောပရိသတ်ကား အဂတိ ၄-ပါးကင်းစင်သည်။ (ပစ္စည်းဝေဖန်ရာ တရားဆုံးဖြတ် ရာများ၌ အဂတိ ၄-ပါး လိုက်စားတတ်ကြသည်။)</p> <p>၄၈။ ဆုံးမခက်၍ မေးပြီးမှဆုံးမအပ်သောပရိသတ် — မေးပြီးဆုံးမအပ်၍ အဆုံးအမ မခက်သော ပရိသတ်ဟု ၂-မျိုးတွင် ဒုတိယပရိသတ်မြတ်သည်။</p> <p>ဆုံးမခက်၍မေးပြီးမှမဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်ဟူသည်... ဘုရားဟောဖြစ်၍ နက်နဲကုန် သော သုတ်များကို ဟောကြားလျှင် ကောင်းစွာမယူကြ၊ နားမစိုက်ကြ၊ သိရန် စိတ် မဝင်စားကြဘဲနာယူသင်ကြားသင့်သည်ဟုလည်း မထင်ကြ၊ ကဗျာဆရာများသီကုံးအပ်၍ ဆန်းကြယ်သောအက္ခရာ သဒ္ဒါရှိကုန်သော သာသနာပပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ တပည့်များ ဟော ကြားအပ်ကုန်သော သုတ်များကို သင်ကြားပြီး အချင်းချင်း မမေးမြန်းကြ၊ မေးမြန်းဖို့ ရာလည်း ပညာရှင်များထံ မသွားကြ၊ ဉာဏ်မ ပွင့်အောင် မပေါ်လျှင် ပေါ်လွင်အောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-361 <hr> လည်း မပြုကြ၊ ယုံမှားဖွယ်ရာများ၌ ယုံမှားမဖျောက်ကြသော ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>မေးပြီးဆုံးမအပ်၍ အဆုံးအမ မခက်သောပရိသတ်ဟူသည် - ကဗျာများ၊ သာသနာပ သုတ်များကို ဟောကြားလျှင် မနာယူ မမှတ်သား စိတ်လည်းမဝင်စားဘဲ မလေးစားကြ၊ နက်နဲကုန်သော ဘုရားဟောသုတ်များကို ဟောကြားလျှင်သာ နာယူမှတ်သား စိတ်ဝင်စား၍ လေးစားကြသည်၊ အချင်းချင်းလည်း မေးမြန်း၊ မေးမြန်းဖို့ရာလည်း သွားကြ၊ ဉာဏ်ပွင့်ပေါ်လွင်အောင်လည်းပြုကြ၊ ယုံမှားဖွယ်ရာများ၌ ယုံမှားကိုလည်း ဖျောက်ကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၄၉။ ပစ္စည်း အာမိသကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုသော ပရိသတ်၊ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြု၍ ပစ္စည်းအာမိသကို အလေးမပြုသော ပရိသတ်ဟု ၂-မျိုးတွင် ဒုတိယ ပရိသတ်မြတ်သည်။</p> <h3>(စာသားအကျဉ်းဆိုမည်။)</h3> <p>ပစ္စည်းသာတဲ့ တရားပင်သောပရိသတ်ဟူသည် - လူဝတ်ကြောင်တို့ရှေ့၌ အချင်းချင်း၏ ဂုဏ်ကို “ဤရဟန်းကား ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်၊ ပညာဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်ပဲ” စသည်ဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ် ၇-မျိုးပြောကြသည်။ (ပုဂ္ဂိုလ် ၇-မျိုး အဓိပ္ပာယ် အဋ္ဌကထာနှင့် ဘာသာပြန်၌ ကြည့်။) “ဤရဟန်းကား သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဤရဟန်းကား သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏” ဟုပြောကြသည်၊ ထို့ကြောင့် လာဘ်ပေါများကာ တွယ်တာမက်မော တဏှာဇောဖိစီးကြပြီး အပြစ်မတင် ဉာဏ်မြင်ကင်းမဲ့စွာ သုံးဆောင်ကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>တရားသာတဲ့ ပစ္စည်းပင်သောပရိသတ်ဟူသည် - လူဝတ်ကြောင်တို့၏ရှေ့၌ အချင်းချင်း၏ဂုဏ်ကို မပြောကြသောကြောင့် လာဘ်ပေါများသော်လည်း မတွယ်တာဘဲ တဏှာဇောစင် အပြစ်ထင်ကာ ပညာဖြင့် သုံးဆောင်ကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၅၀။ တရားနှင့်မညီ ကောက်ကျစ်၊ တရားနှင့်အညီ ဖြောင့်မတ်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုး တွင် ဒုတိယပရိသတ်မြတ်သည်။</p> <p>တရားနှင့်မညီ ကောက်ကျစ်သောပရိသတ်ဟူသည် - မတရားမှုများသာဖြစ်ကြ၊ ထွန်းပကြ၍ တရားမှုများ မဖြစ်ကြ၊ မထွန်းပကြ၊ ဝိနည်း မညီမှုများသာ ဖြစ်ကြ၊ ထွန်းပ၍ ဝိနည်းညီညွတ်မှုများမဖြစ်ကြ၊ မထွန်းပကြ၊ ထိုရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-362 <hr> တရားနှင့်အညီဖြောင့်မတ်သော ပရိသတ်ဟူသည် - တရားမှုနည်းနှင့်ညီညွတ်မှုများသာဖြစ်ကြ၊ ထွန်းပကြ၍ မတရားမှု ဝိနည်းနှင့်မညီမှုများမဖြစ်ကြ၊ မထွန်းပကြ၊ ထိုရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။<br> ၅၁။ တရားနှင့် ယှဉ်၊ မယှဉ်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် တရားနှင့်ယှဉ်သော ပရိသတ် မြတ်သည်။</p> <p>၅၂။ မတရားဆိုလေ့ရှိ၊ တရားဆိုလေ့ရှိဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် တရားဆိုလေ့ရှိသောပရိသတ် မြတ်သည်။</p> <p>မတရားဆိုလေ့ရှိသော အဓမ္မဝါဒီပရိသတ်ဟူသည် - တရားနှင့် လျော်၊ မလျော် အဓိကရုဏ်း (မှုခင်း) မှန်သမျှကို ယူကြပြီး အချင်းချင်းနားလည်အောင် မပြောကြား၊ ပြောကြားဖို့လည်း မစည်းဝေး၊ ကျေအေးအောင်မပြု၊ ကျေအေးအောင်ပြုဖို့လည်း မစည်းဝေး၊ နားလည်အောင် ပြောကြားနိုင်စွမ်း မရှိကြ၊ ကျေအေးအောင် ပြုနိုင်စွမ်း မရှိကြ၊ မှုခင်းကိုစွန့်လွှတ်အောင် မတိုင်ပင်နိုင်ကြဘဲ ထိုမှုခင်းကိုပင်လျှင် အစွမ်းကုန် အမှားယူဆကာ စွဲစွဲလမ်းလမ်း “ငါ့အယူသာမှန် ကျန်သမျှ အမှား” ဟု ပြောဆိုကြသောရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>တရားဆိုလေ့ရှိသော ဓမ္မဝါဒီပရိသတ်ဟူသည် - တရားနှင့် လျော်၊ မလျော် မှုခင်းဟူသမျှကို ယူကြပြီး အချင်းချင်းနားလည်အောင် ပြောကြား၊ ပြောကြားဖို့လည်း စည်းဝေး၊ ကျေအေးအောင်ပြု၊ ပြုဖို့လည်း စည်းဝေးကြသည်၊ နားလည်အောင် ပြောကြားနိုင်စွမ်းရှိကြ၊ ကျေအေးအောင်ပြုနိုင်စွမ်းရှိကြ၊ မှုခင်းကိုစွန့်လွှတ်အောင် တိုင်ပင်ကြလျက် ထိုမှုခင်းကိုပင်လျှင် အစွမ်းကုန်အမှားယူဆကာ စွဲစွဲလမ်းလမ်း “ငါ့အယူသာမှန် ကျန်သမျှ အမှား” ဟု မပြောဆိုကြသော ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <h3>၂-ဒုတိယသုတ် ၅၀ (၆) ၁။ ပုဂ္ဂလဝဂ်</h3> <p>၁။ လောက၌ ဖြစ်ပေါ်လာလျှင် လူများ စီးပွားရှိဖို့၊ ချမ်းသာဖို့၊ အကျိုးများဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားရှိဖို့၊ ချမ်းသာဖို့သာ ဖြစ်ပေါ်လာသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ဘုရားရှင်နှင့် စကြဝတေးမင်းတို့တည်း။ (စကြာမင်းပါ၍ လောကကို သနားမှုပြုဖို့ မပါ၊ စကြာမင်းပေါ်လျှင် စည်းစိမ် ၂-မျိုး၊ ဘုရားပွင့်လျှင် လူနတ် နိဗ္ဗာန် ၃-မျိုး ရသည်။)</p> <p>၂။ လောက၌ ဖြစ်ပေါ်လာလျှင် အံ့လောက်သော လူ ၂-မျိုး။<br> ၃။ ကွယ်လွန်၍ လူများပူပန်ရသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး။<br> <br>စာမျက်နှာ-363 <hr> ၄။ စေတီထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးတို့မှာလည်း ဘုရားရှင်နှင့် စကြဝတေးမင်းတို့တည်း။</p> <p>၅။ သစ္စာသိမြင် ဘုရားရှင် ၂-ဆူတို့မှာ အရဟံဂုဏ်ရှင် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဘုရားနှင့် သစ္စာ ၄-အင်ကို သီးခြားသိမြင်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါဘုရားတို့တည်း။</p> <p>၆။ မိုးကြိုးပစ်သော်လည်း မထိတ်လန့်သူ ၃-မျိုးမှာ ရဟန္တာနှင့် ဆင်အာဇာနည်၊ ရဟန္တာနှင့် မြင်းအာဇာနည်၊ ရဟန္တာနှင့် ခြင်္သေ့မင်းတို့တည်း။ (ရဟန္တာမှာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိပယ်ပြီးဖြစ်၍ မကြောက်သလို ဆင်အာဇာနည် စသည်တို့မှာလည်း သက္ကာယဒိဋ္ဌိအားကြီး၍ မကြောက်ကြပါ။)</p> <p>၉။ ကိန္နရာများ လူ့စကားမပြောရာ၌ မြော်မြင်သော အကျိုးထူး ၂-မျိုးမှာ မုသားမဆိုမိကြရန်၊ မဟုတ်မတရား သူတစ်ပါးကို မစွပ်စွဲမိကြစေရန်တို့တည်း။</p> <p>ဓမ္မာသောကမင်းထံရောက် ကိန္နရာသည် စကားမပြောသဖြင့် ပြောအောင် ရည်ရွယ်ကာ ပြာသာဒ်အောက်ချပြီး ငုတ် ၂-ခုပေါ် ထမင်းအိုးတည်ပြသည်၊ တည်မရသည်ကို ကိန္နရာမြင်၍ “ငုတ်တစ်ခု ထပ်ထောင်သင့်သည် မဟုတ်လော” ဟု ဤမျှသာ ပြောသည်။</p> <p>ကိန္နရာ ၂-ကောင်ရလာ၍ စကားပြောစေရန် ဈေးခေါ်သွားရာ သရက်သီးမှည့်နှင့် ငါးကိုမြင်သော ကိန္နရာက “ကြီးစွာသောအဆိပ်ကိုခဲကြသောလူများ အဘယ်မှာ ပွေး၊ ညှင်း၊ တင်းတိပ်နာမရဘဲ ရှိပါအံ့နည်း” ဟုဆို၍ သီးသီးနှင့် မန်ကျည်းသီးကိုမြင်သော ကိန္နရာကလည်း “သီးသီးနှင့် မန်ကျည်းသီးကိုမှီ၍ လူများ အဘယ်မှာ နူနာမစွဲ ရှိပါအံ့နည်း” ဟု ဆိုသည်။</p> <p>၁၀။ သေသည့်အထိ မာတုဂါမများ မရောင့်ရဲ မငြီးငွေ့သော တရား ၂-မျိုး မှာ မေထုန်မှီဝဲခြင်း၊ သားဖွားခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>ဘုရားမိန့်တော်မူသော နေခြင်း ၂-မျိုး</h3> <p>၁၁။ သူယုတ်တို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူယုတ်များနေထိုင်ပုံမှာ - သီတင်းကြီး ရဟန်းကား ဤသို့ကြံ၏၊ “ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကိုမျှ ငါ့ကို ဆုံးမစကား မဆိုပါစေလင့်၊ ငါကလည်း ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကိုမျှ မဆိုအံ့၊ ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းဖြစ်ဖြစ် ငါ့ကိုဆိုလျှင် စီးပွားကို အလိုရှိ၍သာ ဆိုပေမည်၊ သင့်စကား ငါမလိုက်နာနိုင်ဟု ဆိုမည်၊ စကားမပြောဘဲ ညှဉ်းဆဲမည်၊ အမှန်သိသော်လည်း သူ့စကား လိုက်နာလိမ့်မည်မဟုတ်” ဟု ကြံသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-364 <hr> သီတင်းကြီးရဟန်းအား နည်းတူ လတ် ငယ် ရဟန်းအားလည်း ဤသို့ပင်ကြံသည်၊ ဤကား သူယုတ်တို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူယုတ်များ နေထိုင်ပုံတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူတော်ကောင်းများနေထိုင်ပုံမှာ - သီတင်းကြီးရဟန်းအား ဤသို့ကြံ၏၊ “ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကဖြစ်ဖြစ် ငါ့ကို ဆုံးမပါစေ၊ ငါကလည်း ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကိုဖြစ်ဖြစ် ဆိုမည်၊ ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းဖြစ်ဖြစ် ငါ့ကိုဆိုလျှင် စီးပွားကိုလို၍သာ ဆိုပေမည်၊ သာဓုခေါ်မည်၊ စကားမပြောဘဲ ညှဉ်းဆဲမည်မဟုတ်ပါ၊ အမှန်သိလျှင် သူ့စကား လိုက်နာရမည်” ဟု ကြံသည်။</p> <p>သီတင်းကြီးရဟန်းအား နည်းတူ လတ် ငယ် ရဟန်းအားလည်း ဤသို့ပင်ကြံသည်၊ ဤကား သူတော်ကောင်းတို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူတော်ကောင်းများနေထိုင်ပုံတည်း။</p> <p>၁၂။ ငြိမ်း၊ မငြိမ်း မှုခင်း ၂-မျိုးမှာ - အဓိကရုဏ်း (မှုခင်း) ၌ ၂-ဦး ၂-ဘက်လုံး ပြန်လှန်ဆဲဆိုခြင်း၊ အယူကိုမှီ၍ဖြစ်သော အပြိုင်ပြုခြင်း၊ စိတ်ထိခိုက်ကာ မကျေနပ် မနှစ်မြို့ခြင်းများကြောင့် မိမိနှင့် မိမိပရိသတ် စိတ်မပြေဖြစ်နေလျှင် (အတွင်းမီး မငြိမ်းသေးလျှင်) မှုခင်းကြာဖို့ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်း ပြုမူဖြစ်ကာ ရဟန်းများ အနေဆင်းရဲမည်ဟူသော အပြစ်ကား ပုံသေဖြစ်သည်။</p> <p>အတွင်းမီးငြိမ်းမှ မှုခင်းပြတ်၍ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်း မဖြစ်တော့ဘဲ ရဟန်းတော်များ ချမ်းသာစွာနေရမည့်အကျိုး ပုံသေဖြစ်ကြောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>(၇) ၂-သုခဝဂ်</h3> <p>၁။ ၂-မျိုးစီသော ချမ်းသာတို့မှာ -<br> ကာမဂုဏ်ပြည့်စုံမှုကြောင့် ရသောချမ်းသာ - ဂီဟိသုခ၊ ရဟန်းပြုခြင်းကြောင့် ရသောချမ်းသာ - ပဗ္ဗဇိတသုခ တို့တည်း။ ပဗ္ဗဇိတချမ်းသာမြတ်သည်။</p> <p>ကာမဂုဏ်ကြောင့်ဖြစ်သောချမ်းသာ - ကာမသုခ၊ ကာမဂုဏ်မှ ထွက်မြောက်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သောချမ်းသာ - နေက္ခမ္မသုခ တို့တည်း။ နေက္ခမ္မသုခမြတ်သည်။</p> <p>လောက၌အကျုံးဝင်သောချမ်းသာ - ဥပဓိသုခ၊ လောကုတ္တရာ၌ အကျုံးဝင်သောချမ်းသာ - နိရူပဓိသုခ တို့တည်း။ နိရူပဓိသုခမြတ်သည်။</p> <p>အာသဝေါတို့၏အကြောင်းဖြစ်သော ချမ်းသာ - သာသဝသုခ၊ အကြောင်းမဟုတ်သောချမ်းသာ - အနာသဝသုခ တို့တည်း။ အနာသဝသုခမြတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-365 <hr> ကိလေသာ၏အာရုံဖြစ်၍ ဝဋ်သုံးပါးရောက်ကြောင်းချမ်းသာ - သာမိသသုခ၊ ကိလေသာ၏ အာရုံမဟုတ် နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း ချမ်းသာ - နိရာမိသသုခ တို့တည်း။ နိရာမိသသုခမြတ်သည်။</p> <p>အရိယာတို့၏ ချမ်းသာ - အရိယသုခ၊ ပုထုဇဉ်တို့၏ချမ်းသာ - အနရိယသုခ တို့တည်း။ အရိယသုခမြတ်သည်။</p> <p>ကိုယ်၌ဖြစ်သောချမ်းသာ - ကာယိကသုခ၊ စိတ်၌ဖြစ်သောချမ်းသာ - စေတသိကသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယသုခမြတ်သည်။</p> <p>ပီတိပါသောချမ်းသာ - သပ္ပီတိကသုခ၊ ပီတိကင်းသော ချမ်းသာ - နိပ္ပီတိကသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>သာယာအပ်သော ဈာန် ၃-ပါး ချမ်းသာ - သာတသုခ၊ လျစ်လျူရှုအပ်သော စတုတ္ထဈာန်ချမ်းသာ - ဥပေက္ခာသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>ဥပစာရအပ္ပနာသမာဓိကို မှီသောချမ်းသာ - သမာဓိသုခ၊ သမာဓိကင်းသော ချမ်းသာ - အသမာဓိသုခ တို့တည်း။ သမာဓိသုခမြတ်သည်။</p> <p>ပီတိပါသောဈာန်အာရုံရှိသော ချမ်းသာ - သပ္ပီတိကာရမ္မဏသုခ၊ ပီတိကင်းသော ဈာန်အာရုံရှိသောချမ်းသာ - နိပ္ပီတိကာရမ္မဏသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>သာယာအပ်သော ဈာန်အာရုံရှိသော ချမ်းသာ - သာတာရမ္မဏသုခ၊ လျစ်လျူရှုအပ်သော ဈာန်အာရုံရှိသောချမ်းသာ - ဥပေက္ခာရမ္မဏသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>ရူပဈာန်အာရုံရှိသောချမ်းသာ - ရူပါရမ္မဏသုခ၊ အရူပဈာန်အာရုံရှိသော ချမ်းသာ - အရူပါရမ္မဏသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <h3>(၈) ၃-သနိမိတ္တဝဂ်</h3> <p>၁-၁၀။ အကုသိုလ်တရားယုတ်များသည် အကြောင်းနိမိတ်၊ အကြောင်းနိဒါန်း၊ အကြောင်းဟိတ်၊ အကြောင်းသင်္ခါရ၊ အကြောင်းပစ္စည်း၊ အကြောင်းရုပ်၊ အကြောင်းသမ္ပယုတ်ဝေဒနာ၊ အကြောင်းသမ္ပယုတ်သညာ၊ အကြောင်းသမ္ပယုတ်ဝိညာဏ် ရှိကြမှ ဖြစ်ကုန်သည်၊ နိမိတ်စသည်ကိုသာပယ်လျှင် မဖြစ်ကုန်၊ သင်္ခတတရားကို အာရုံပြုကုန်၍သာ ဖြစ်ကုန်သည်၊ သင်္ခတတရားကိုသာပယ်လျှင် အကုသိုလ်တရားယုတ်များ မဖြစ်ကုန်။</p> <h3>(၉) ၄-ဓမ္မဝဂ်</h3> <p>၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ - စိတ်၏ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း စေတောဝိမုတ္တိ၊ ပညာ၏ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း ပညာဝိမုတ္တိ၊ ယှဉ်ဖက်တရားများကို ချီးမြှောက်တတ်သော တရား ပဂ္ဂဟ၊ စိတ်၏ မပျံ့လွင့်မှုတရား အဝိက္ခေပ၊ နာမ်ရုပ်သစ္စာ</p> <p>စာမျက်နှာ-366 <hr> သိတတ်သော ဝိဇ္ဇာ၊ ကိလေသာမှလွတ်သော ဝိမုတ္တိ၊ ဘဝမြဲ၏ဟုယူသော ဘဝဒိဋ္ဌိ၊ ဘဝပြတ်၏ဟု ယူဆသော ဝိဘဝဒိဋ္ဌိ၊ ဒုစရိုက်တို့မှ မရှက်ခြင်း အဟီရိက၊ မလန့်ခြင်း အနောတ္တပ္ပ၊ ရှက်ခြင်း ဟိရီ၊ လန့်ခြင်း ဩတ္တပ္ပ၊ ဆုံးမခက်ခြင်း ဒေါဝစဿတာ၊ ခင်ပွန်းယုတ်ရှိခြင်း ပါပမိတ္တတာ၊ ဆုံးမလွယ်ခြင်း သောဝစဿတာ၊ ခင်ပွန်းကောင်းရှိခြင်း ကလျာဏမိတ္တတာ၊ ဓာတ်တို့၌လိမ္မာခြင်း ဓာတုကုသလတာ၊ ဓာတ်များကိုပင် နှလုံးသွင်းခြင်း၌ လိမ္မာခြင်း မနသိကာရကုသလတာ၊ အာပတ်တို့၌ လိမ္မာခြင်း အာပတ္တိကုသလတာ၊ အာပတ်တို့မှ ထခြင်း၌ လိမ္မာခြင်း အာပတ္တိဝုဋ္ဌာနကုသလတာ တို့တည်း။</p> <h3>(၁၀) ၅-ဗာလဝဂ်</h3> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - မိမိသို့မရောက်သောဝန်ကို ရွက်ဆောင်သူ၊ ရောက်သောဝန်ကို မရွက်ဆောင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - မိမိသို့မရောက်သောဝန်ကို မရွက်ဆောင်သူ၊ ရောက်သောဝန်ကို ရွက်ဆောင်သူ။</p> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - မအပ်သောအရာ၌ အပ်၏ဟုထင်သူ၊ အပ်သောအရာ၌ မအပ်ဟုထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - မအပ်သောအရာ၌ မအပ်ထင်သူ၊ အပ်သောအရာ၌ အပ်၏ဟုထင်သူ။</p> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - အာပတ်မသင့်သည်၌ သင့်၏ဟုထင်သူ၊ အာပတ်သင့်သည်၌ မသင့်ဟုထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - အာပတ်မသင့်သည်၌ မသင့်ဟုထင်သူ၊ အာပတ်သင့်သည်၌ သင့်၏ဟုထင်သူ။</p> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - တရားမဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ၊ ဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - တရားဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ၊ မဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>သူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - ဝိနည်းမဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ၊ ဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - ဝိနည်းမဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ၊ ဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>အာသဝတရားတိုးပွားသူ ၂-မျိုးမှာ ယုံမှားမှု သံသယကုက္ကုစ္စ မဖြစ်သင့်သည်၌ ဖြစ်သူ၊ ဖြစ်သင့်သည်၌ မဖြစ်သူတို့ဖြစ်၍ မဖြစ်သင့်သည်၌မဖြစ်၊ ဖြစ်သင့်သည်၌ဖြစ်သူ ၂-မျိုးမှာ အာသဝတရား မတိုးပွား။<br> <br>စာမျက်နှာ-367 <hr> အပ်၊ မအပ်သောအရာ၊ အာပတ်သင့်၊ မသင့်၊ တရားဟုတ်၊ မဟုတ်၊ ဝိနည်းဟုတ်၊ မဟုတ်သည်များ၌လည်း အမှားထင်က အာသဝတရားတိုးပွား၍ အမှန်ထင်လျှင် မတိုးပွားဟု မိန့်သည်။</p> <p>မရောက်သောဝန်ကို ရွက်ဆောင်သူမည်သည် ပုဗ္ဗကိစ္စ ၉-ပါး၊ ပါတိမောက်ပြမှု၊ ပေါင်း ၁၀-ကိစ္စ မထေရ်ကြီးတာဝန်ကို သီတင်းငယ်သည် (မထေရ်ကြီးက မစေခိုင်းဘဲ) ပြုခြင်းမျိုးတည်း။ ထို ၁၀-ကိစ္စကို မထေရ်ကြီးသည် ကိုယ်တိုင်သော်လည်းမပြု၊ သူတစ်ပါးကိုသော်လည်း မစေခိုင်းလျှင် ရောက်သောဝန်ကို မရွက်ဆောင်သူမည်သည်။</p> <h3>တိယသုတ် ၅၀။ (၁၁) ၁-အာသာဒုပ္ပဟဝဂ်</h3> <p>စွန့်နိုင်ခဲသော တွယ်တာခြင်းအာသာ ၂-မျိုးမှာ လာဘ်ကိုတွယ်တာခြင်း၊ အသက်ကိုတွယ်တာခြင်း။ လာဘ်ကိုတွယ်တာသဖြင့် ယနေ့၊ နက်ဖြန် ရမည်ထင်ကာ ၁၀-နှစ်၊ နှစ် ၂၀-စသည် မင်းကိုဆည်းကပ် စစ်ပွဲဆင်ကြ၊ လယ်ထွန်ကြ၊ မြွေကင်းမရှောင်သွား သင်္ဘောသားလုပ်ကြသည်၊ အသက်ကိုတွယ်တာသဖြင့် သေချိန်နီးသော်လည်း အသက်တစ်ရာရှည်မည်ထင်နေသည်၊ ကံ ကမ္မနိမိတ် စသည်ထင်လာ၍ သနားသူများက ဒါနပြုရန်ဆိုသည်ကိုပင် “ငါမသေနိုင်ပါ” ဟု မည်သူ့စကားမျှ မနာယူ။</p> <p>လောက၌ ရနိုင်ခဲသောပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရှေးဦးစွာ ကျေးဇူးပြုတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကျေးဇူးဟောင်းကိုသိ၍ ကျေးဇူးတုံ့ပြန်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်။ (ပထမပုဂ္ဂိုလ်ကား ကြွေးချေးသူ၊ ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ်ကား ကြွေးဆပ်သူဖြစ်သည်။)</p> <p>လောက၌ ရနိုင်ခဲသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရောင့်ရဲသောပုဂ္ဂိုလ် (ကိစ္စပြီး၍ကျေနပ်နေသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနှင့် ရဟန္တာ) နှင့် ရောင့်ရဲစေတတ်သောပုဂ္ဂိုလ် (ကိစ္စပြီးရကား မိမိလည်း ကျေနပ်၍ ဝေနေယျကိုလည်း ကျေနပ်စေသောဘုရားရှင်။)</p> <p>ရောင့်ရဲစေနိုင်ခဲသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရရသမျှပစ္စည်းမသုံးစား သိမ်း၍သာထားသောပုဂ္ဂိုလ်၊ ရရသမျှပစ္စည်း စွန့်၍သာပစ်သောပုဂ္ဂိုလ်။</p> <p>ရောင့်ရဲလွယ်စေနိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရရသမျှပစ္စည်း သိမ်း၍သာမထားသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ရရသမျှပစ္စည်း စွန့်၍သာပစ်သောပုဂ္ဂိုလ် (မိမိမျှရှုံ့ချန်၊ အကျန်ကိုသာလှူသည်။)</p> <p>ရာဂဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ တင့်တယ်သောဣဋ္ဌာရုံ၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။ ဒေါသဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ ဒေါသဖြစ်စရာ အနိဋ္ဌာရုံ၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ တစ်ပါးသူထံမှ မသူတော်တရားနာရခြင်း၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-368 <hr> သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ သူတော်ကောင်းတရားနာရခြင်း၊ အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။</p> <p>၂-မျိုးစီသောအာပတ်များမှာ - ပေါ့သော လဟုကအာပတ်၊ လေးသော ဂရုကအာပတ်၊ ရုန့်ရင်းသော ဒုဋ္ဌုလ္လအာပတ်၊ မရုန့်ရင်းသော အဒုဋ္ဌုလ္လအာပတ်၊ ကုစားရန် အကြွင်းရှိသော သာဝသေသအာပတ်၊ အကြွင်းမရှိသော အနဝသေသအာပတ် တို့တည်း။</p> <h3>(၁၂) ၂-အာယာစနဝဂ်</h3> <p>၁။ သဒ္ဓါရှိသော ရဟန်းတောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “သာရိပုတ္တရာ၊ မောဂ္ဂလာန်တို့နှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်၊ ငါ့တပည့်ရဟန်းတို့တွင် သာရိပုတ္တရာ၊ မောဂ္ဂလာန်တို့ကား နှိုင်းယှဉ်ရန် စံချိန်ဖြစ်သည်။ (အရှင်သာရိပုတ္တရာ၊ အရှင်မောဂ္ဂလာန်တို့ထက် လွန်အောင်တောင်းလျှင် မရှိသည်ကို တောင့်တရာရောက်သဖြင့် မိစ္ဆာပတ္ထနာ ဖြစ်သည်၊ စံချိန်မှာ ထို ၂-ပါးသာဖြစ်သောကြောင့်တည်း။)</p> <p>၂။ သဒ္ဓါရှိသော ရဟန်းမိန်းမ တောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “စံချိန်ဖြစ်သော ခေမာ (ပညာရှင်)၊ ဥပ္ပလဝဏ် (တန်ခိုးရှင်) ဘိက္ခုနီမများနှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်။</p> <p>၃။ သဒ္ဓါရှိသော ဥပါသကာ တောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “စံချိန်ဖြစ်သော စိတ္တသူကြွယ် (ပညာရှင်)၊ ဟတ္ထက ခေါ် အာဠဝက (တန်ခိုးရှင်) မင်းသားများနှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်။</p> <p>၄။ သဒ္ဓါရှိသော ဥပါသိကာမ တောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “စံချိန်ဖြစ်သော ခုဇ္ဇုတ္တရာ (ပညာရှင်)၊ နန္ဒမာတာ (တန်ခိုးရှင် - ဝေဠုကဏ္ဍကီရွာသူ နန္ဒသတို့သား၏ မိခင်) ဥပါသိကာမများနှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်။</p> <p>၅။ ဉာဏ်ဖြင့်မဆုံးဖြတ် မပိုင်းခြားနိုင်ဘဲ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူအား ချီးမွမ်း၊ ချီးမွမ်းထိုက်သူအား ကဲ့ရဲ့သော ဤတရား ၂-မျိုးရှိသော မိုက်မဲဖျင်းအသောသူယုတ်သည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်နေသည်မည်၍ အပြစ်ရှိသူ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်၍ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ပိုင်းခြား၍ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူအား ကဲ့ရဲ့၊ ချီးမွမ်းထိုက်သူအား ချီးမွမ်းသော ဤတရား ၂-မျိုးရှိသော လိမ္မာပျော့ပျောင်း ပညာရှိသူတော်ကောင်းသည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးမထိ ဂုဏ်ရှိသော မိမိကိုယ်ကိုယ် စောင့်ရှောက်နေသည်မည်၍ အပြစ်မရှိသူ ပညာရှိများ မကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်ကာ ကောင်းမှုများစွာကို ဖြစ်ပွားစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-369 <hr> ၆။ မကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ ကြည်ညို၊ ကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ မကြည်ညိုဟူသော တရား ၂-မျိုးရှိသူ သူယုတ်အတွက် ဆိုးကျိုး၊ မကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ မကြည်ညို၊ ကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ ကြည်ညိုသောတရား ၂-မျိုးရှိသူ သူတော်ကောင်းအတွက် ကောင်းကျိုး။</p> <p>၇။ မိဘဟူသောပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးတို့၌ ရိုက်နှက်သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်ဖြင့် အကျင့်မှားသူ သူယုတ်အတွက် ဆိုးကျိုး၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်းစသည်ဖြင့် အကျင့်ကောင်းသူ သူတော်ကောင်းအတွက် ကောင်းကျိုး (မိတ္တဝိန္ဒကသည် မိခင်၌၊ အဇာတသတ်သည် ဖခင်၌ပြစ်မှားသည်။)</p> <p>၈။ ဘုရားရှင်နှင့် တပည့်သာဝက ဟူသောပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး တို့၌ လမ်းခွဲခြင်း၊ သတ်ရန်ကြံခြင်း စသည်ဖြင့် အကျင့်မှားသူ သူယုတ်အတွက် ဆိုးကျိုး၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်း စသည်ဖြင့် အကျင့်ကောင်းသူ သူတော်ကောင်းအတွက် ကောင်းကျိုး။ (ဒေဝဒတ်သည် ဘုရားရှင်၌၊ ကောကာလိကသည် တပည့်သာဝက၌ ပြစ်မှားသည်၊ ပြုစုရာ၌ကား ဘုရားရှင်ကို အရှင်အာနန္ဒာ၊ တပည့်သာဝကတို့ နန္ဒသူဌေးသားတို့ ထူးခြားသည်။)</p> <p>၉။ ၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ - မိမိစိတ်ဖြူစင်ခြင်း၊ လောက၌ တစ်စုံတရာကို မစွဲလမ်းခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ညှိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ခြင်း၊ ရန်ညှိုးဖွဲ့ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>(၁၃) ၃-ဒါနဝဂ်</h3> <p>အလှူ ၂-မျိုးမှာ ပစ္စည်း ၄-ပါးအလှူ အာမိသဒါန၊ တရားအလှူ ဓမ္မဒါန တို့တည်း။ ဓမ္မဒါနမြတ်သည်။ ပူဇော်ခြင်း ယာဂ၊ စွန့်ကြဲခြင်း စာဂ၊ စွန့်ကြဲခြင်း ပရိစ္စာဂ၊ သုံးဆောင်ခြင်း ဘောဂ၊ အတူသုံးဆောင်ခြင်း သမ္ဘောဂ၊ ခွဲခြားဝေဖန်ခြင်း သံဝိဘာဂ၊ ထောက်ပံ့ခြင်း သင်္ဂဟ၊ ချီးမြှောက်ခြင်း အနုဂ္ဂဟ၊ သနားခြင်း အနုကမ္ပာ တို့လည်း အာမိသ ဓမ္မ ၁-မျိုးစီပင်၊ ဓမ္မမြတ်သည်။</p> <h3>(၁၄) ၄-သန္တာရဝဂ်</h3> <p>အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း သန္တာရ ၂-မျိုးမှာ ပစ္စည်းဖြင့် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း အာမိသသန္တာရ၊ တရားသဖြင့် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း ဓမ္မသန္တာရ တို့တည်း။ ဓမ္မသန္တာရမြတ်သည်။ အစေ့အစပ် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း ပဋိသန္တာရ၊ ရှာမှီးခြင်း ဧသနာ (ပစ္စည်းကို၊ ဓမ္မကိုရှာမှီးခြင်း)၊ ထက်ဝန်းကျင်ရှာမှီးခြင်း ပရိယေသနာ၊ အထွတ်အထိပ်ရောက်ရှာမှီးခြင်း ပရိယေဋ္ဌိ၊ ပူဇော်ခြင်း ပူဇာ (ပစ္စည်းဖြင့်၊ ဓမ္မဖြင့် ပူဇော်ခြင်း)၊ အာဂန္တုတို့အား ပေးလှူခြင်း အာတိထေယျ၊ ပြည့်စုံခြင်း ဣဒ္ဓိ (ပစ္စည်း၊ ဓမ္မပြည့်စုံခြင်း)၊ ကြီးပွားခြင်း ဝုဒ္ဓိ<br> <br>စာမျက်နှာ-370 <hr> (ပစ္စည်းဖြင့်၊ ဓမ္မဖြင့် ကြီးပွားခြင်း)၊ နှစ်သက်ဖွယ်ရာ ရတနာ (ပစ္စည်း၊ ဓမ္မဟူသောရတနာ)၊ ပွားစီးခြင်း သန္နိစယ (ပစ္စည်းဖြင့်၊ ဓမ္မဖြင့် ပွားစီးခြင်း)၊ ပြန့်ပြောခြင်း ဝေပုလ္လ ၂-မျိုးမှာ ပစ္စည်း၏ ပြန့်ပြောခြင်း အာမိသဝေပုလ္လ၊ တရား၏ပြန့်ပြောခြင်း ဓမ္မဝေပုလ္လ တို့တည်း။ ဓမ္မဝေပုလ္လမြတ်သည်။<br> ၂-မျိုးစီသောတရားများမှာ -</p> <h3>(၁၅) ၅-သမာပတ္တိဝဂ်</h3> <p>သမာပတ်ဝင်စားမှု၌ လိမ္မာခြင်း သမာပတ္တိကုသလတာ၊ သမာပတ်မှထမှု၌ လိမ္မာခြင်း သမာပတ္တိဝုဋ္ဌာနကုသလတာ၊ ဖြောင့်မတ်ခြင်း အဇ္ဇဝ၊ နူးညံ့ခြင်း မဒ္ဒဝ၊ သည်းခံခြင်း ခန္တီ၊ အကျင့်ကောင်းဖြင့် မွေ့လျော်ခြင်း သောရစ္စ၊ နူးညံ့သော စကားရှိခြင်း သာခလျ၊ အဆက်အသွယ်ကောင်းခြင်း ပဋိသန္တာရ၊ မညှဉ်းဆဲခြင်း အဝိဟိံသာ၊ စင်ကြယ်ခြင်း သောစေယျ။</p> <p>ဣန္ဒြေတို့၌ မပိတ်သောတံခါးရှိခြင်း ဣန္ဒြိယေသု အဂုတ္တဒွါရတာ၊ အစားအသောက်၌ အတိုင်းအရှည်ကို မသိခြင်း ဘောဇနေ အမတ္တညုတာ၊ ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်သောတံခါးရှိခြင်း ဣန္ဒြိယေသု ဂုတ္တဒွါရတာ၊ အစားအစာတို့၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိခြင်း ဘောဇနေ မတ္တညုတာ၊ ဆင်ခြင်ခြင်းအား ပဋိသင်္ခါနဗလ၊ ပွားများခြင်းအား ဘာဝနာဗလ၊ အောက်မေ့ခြင်းအား သတိဗလ၊ တည်ကြည်ခြင်းအား သမာဓိဗလ၊ နီဝရဏတို့ကို ငြိမ်းစေခြင်း သမထ၊ သင်္ခါရတို့ကို ရှုမှတ်ခြင်း ဝိပဿနာ။</p> <p>အကျင့်ပျက်စီးခြင်း သီလဝိပတ္တိ၊ အမြင်ပျက်စီးခြင်း ဒိဋ္ဌိဝိပတ္တိ၊ အကျင့်ပြည့်စုံခြင်း သီလသမ္ပဒါ၊ အမြင်ပြည့်စုံခြင်း ဒိဋ္ဌိသမ္ပဒါ (ကမ္မဿကတာ သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ ဈာန၊ ဝိပဿနာ၊ မဂ္ဂ၊ ဖလသမ္မာဒိဋ္ဌိဟု ၅-ပါးပြားသည်။)၊ အကျင့်၏စင်ကြယ်ခြင်း သီလဝိသုဒ္ဓိ၊ အမြင်စင်ကြယ်ခြင်း ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ (ဝိသုဒ္ဓိသို့ ရောက်စေနိုင်သော မဂ္ဂသမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ တစ်နည်းပြပြီး သမ္မာဒိဋ္ဌိ ၅-ပါးလုံး။)</p> <p>အမြင်စင်ကြယ်ခြင်း ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ၊ အမြင်အားလျော်စွာ အားထုတ်ခြင်း ယထာဒိဋ္ဌိပဓာန (အောက်မဂ်၌ယှဉ်သော ဝီရိယတည်း။)၊ ကုသိုလ်တရားတို့၌ မရောင့်ရဲခြင်း အသန္တုဋ္ဌိတာ၊ တရားအားထုတ်မှု၌ မဆုတ်နစ်ခြင်း အပ္ပဋိဝါနီတာ၊ သတိကင်းခြင်း မုဋ္ဌဿစ္စ၊ ဉာဏ်ကင်းခြင်း အသမ္ပဇည၊ အောက်မေ့ခြင်း သတိ၊ ဆင်ခြင်ခြင်း သမ္ပဇဉ် တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-371 </p><hr> <h3>၁-ကောဓပေယျာလ</h3> <h3>၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ (အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ)</h3> <p>အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ သို့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်ခြင်း မက္ခ၊ အပြိုင်ပြုခြင်း ပလာသ၊ ငြူစူခြင်း ဣဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း မစ္ဆရိယ၊ လှည့်ပတ်ခြင်း မာယာ၊ စဉ်းလဲခြင်း သာဌေယျ၊ မရှက်ခြင်း အဟီရိက၊ မလန့်ခြင်း အနောတ္တပ္ပ တို့တည်း။</p> <h3>၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ (ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ)</h3> <p>အမျက်မထွက်ခြင်း အက္ကောဓ၊ ရန်မဖွဲ့ခြင်း အနုပနာဟ၊ သို့ကျေးဇူးကို မချေဖျက်ခြင်း အမက္ခ၊ အပြိုင်မပြုခြင်း အပလာသ၊ မငြူစူခြင်း အနိဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း အမစ္ဆရိယ၊ မလှည့်ပတ်ခြင်း အမာယာ၊ မစဉ်းလဲခြင်း အသာဌေယျ၊ ရှက်ခြင်း ဟီရိ၊ လန့်ခြင်း ဩတ္တပ္ပတို့တည်း။</p> <p>အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ၂-မျိုးစီသောတရားတို့နှင့် ပြည့်စုံသူသည် ဆင်းရဲစွာနေရ၍ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ၂-မျိုးစီသော တရားတို့နှင့် ပြည့်စုံသူသည် ချမ်းသာစွာ နေရသည်၊ ထို့အတူ အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ တရားများသည် ကျင့်ဆဲသေက္ခရဟန်းအား ဆုတ်ယုတ်ဖို့ရာ ဖြစ်သလို ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ တရားများက မဆုတ်ယုတ်ဖို့ရာ ဖြစ်သည်။</p> <p>အကုသိုလ်ဆိုင်ရာများနှင့် ပြည့်စုံသူသည် (ဆောင်ယူ၍ ချထားလိုက်သကဲ့သို့) ဤအတူ ငရဲ၌ဖြစ်၍ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာများနှင့် ပြည့်စုံသူသည်လည်း နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရသည်။</p> <h3>၂-အကုသလ ပေယျာလ</h3> <p>ကောဓစသော ၂-မျိုးစီတို့သည် အကုသိုလ်တရား အပြစ်ရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သောတရား၊ ဆင်းရဲကျိုးရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲနှင့်တကွဖြစ်သောတရားတို့ မည်ကြ၍ အက္ကောဓစသော ၂-မျိုးစီတို့သည် ကုသိုလ်တရား အပြစ်မရှိသောတရား၊ ချမ်းသာကို ဖြစ်စေတတ်သောတရား၊ ချမ်းသာကျိုးရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲမရှိသော တရားတို့ မည်ကြသည်။</p> <h3>၃-ဝိနယ ပေယျာလ</h3> <p>တပည့်များအား သိက္ခာပုဒ်ပညတ်ရာ၌ ဘုရားရှင်ရည်ရွယ်တော်မူသော အကျိုးထူး ၂-မျိုးမှာ သံဃာချမ်းသာခြင်း၊ သံဃာ ချမ်းသာစွာ နေထိုင်ရခြင်း၊ သီလမရှိသူများကို နှိမ်နင်းခြင်း၊ သီလချစ်သူများ ချမ်းသာစွာ နေထိုင်ရခြင်း၊ မျက်မှောက် အာသဝေါ တရားများကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်၌ဖြစ်မည့် အာသဝေါတရားများကို တားဆီး<br> <br>စာမျက်နှာ-372 <hr> ခြင်း၊ မျက်မှောက်ရန်များကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်ရန်များကို တားဆီးခြင်း၊ မျက်မှောက်ပြစ်များကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်ပြစ်များကို တားဆီးခြင်း၊ မျက်မှောက်ဆင်းရဲခြင်းသဘော အကုသိုလ်များကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်ဆင်းရဲခြင်းသဘော အကုသိုလ်များကို တားဆီးခြင်း၊ လူတို့အား အစဉ်သနားခြင်း၊ အလိုဆိုးရှိသော ရဟန်းများ၏ အသင်းအပင်းကို ဖျက်ဆီးခြင်း၊ မကြည်ညိုသူများကို ကြည်ညိုစေခြင်း၊ ကြည်ညိုပြီးသူများကို တိုးကြည်ညိုစေခြင်း၊ သာသနာတော် အရှည်တည်ခြင်း အကျိုးငှာ ဝိနည်းကို ချီးမြှောက်ခြင်းအကျိုးငှာဖြစ်သည်။</p> <p>အကျိုးထူး ၂-မျိုးကို ရည်ရွယ်တော်မူ၍ပင် ဘုရားရှင်သည် တပည့်များအား ပါတိမောက်ကို ပညတ်တော်မူသည်။ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို၊ ပါတိမောက်ရပ်ဆိုင်းထားခြင်းကို၊ ပဝါရဏာကို၊ ပဝါရဏာရပ်ဆိုင်းထားခြင်းကို၊ တဇ္ဇနီယစသောကံများကို၊ ပရိဝါသ်ပေးခြင်း စသည်များကို၊ သံဃာ့ဘောင်သွင်းခြင်း၊ သံဃာ့ဘောင်မှ နှင်ထုတ်ခြင်းကို၊ ပဉ္စင်းခံသောကံကို၊ ဉတ္တိကံ စသည်ကို မပညတ်အပ်သေးသည်များကို၊ ပညတ်ပြီးသည်များကိုတဖန်၊ သမ္မုခါဝိနည်း စသည်များကို၊ တိဏဝတ္ထာရကသမထကို ပညတ်တော်မူသည်၊ သံဃာချမ်းသာခြင်းစသော အကျိုးများတည်း။</p> <h3>၄-ရာဂပေယျာလ</h3> <p>ရာဂကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိဖို့ ပွားများအပ်သော တရား ၂-မျိုးမှာ သမထ ကမ္မဋ္ဌာန်း ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်းတို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>ရာဂကို ပိုင်းခြားသိဖို့၊ ရာဂကုန်စေဖို့၊ ရာဂကိုပယ်ဖို့၊ ရာဂကုန်ခန်းဖို့၊ ရာဂပျက်ဖို့၊ ရာဂကင်းပြတ်ဖို့၊ ရာဂချုပ်ဖို့၊ ရာဂကို စွန့်လွှတ်ဖို့၊ ရာဂကို တဖန်စွန့်လွှတ်ဖို့ ပွားများရမည်မှာလည်း ယင်းတရား ၂-မျိုးတည်း။</p> <p>ပြစ်မှားခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ သို့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်ခြင်း မက္ခ၊ အပြိုင်ပြုခြင်း ပလာသ၊ ငြူစူခြင်း ဣဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း မစ္ဆရိယ၊ လှည့်ပတ်ခြင်း မာယာ၊ စဉ်းလဲခြင်း သာဌေယျ၊ ခတ်ထန်ခြင်း ထမ္ဘ၊ ချုပ်ချယ်ခြင်း သာရမ္ဘ၊ ထောင်လွှားခြင်း မာန၊ အလွန်ထောင်လွှားခြင်း အဘိမာန၊ မာန်ယစ်ခြင်း မဒ၊ မေ့လျော့ခြင်း ပမာဒကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့်သိဖို့ (လ) တဖန်စွန့်လွှတ်ဖို့ ပွားများရမည်မှာလည်း ယင်းတရား ၂-မျိုးတည်း။</p> <h3>တိကနိပါတ် ၁။ ပဌမသုတ်။ ၅၀။ ၁။ ဗာလဝဂ် ၁ ဘယသုတ်၊</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည်၊ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ဘုရားရှင်သည် သံဃာတော်များအား ဖြစ်လာသမျှ ကြောက်လန့်မှု ဘေးအားလုံး မငြိမ်သက်ခြင်း ဥပဒ္ဒဝေါအားလုံး စိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-373 <hr> ဆင်းရဲခြင်း ဥပသဂ္ဂအားလုံး လူမိုက်ကြောင့်သာ ဖြစ်လာကုန်သည်၊ ပညာရှိကြောင့် မဖြစ်လာကုန်၊ ကျူမိုး ကျူကာ မြက်မိုး မြက်ကာ အိမ်များမှ လောင်လွှင့်သော မီးသည် အိမ်ကြီးအိမ်ကောင်းများကိုလည်း လောင်ကျွမ်းသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>သူမိုက်သည်သာ ဘယ ဥပဒ္ဒဝ ဥပသဂ္ဂတို့နှင့် စပ်လျက်ရှိသည်၊ ပညာရှိကား စပ်လျက်မရှိ၊ ပညာရှိကြောင့် ဘယစသည် ဖြစ်ပေါ်ခြင်း မရှိ၊ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကို ရှောင်၍ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကိုသာ ဆောက်တည်၍ ကျင့်ကြရန် မိန့်သည်။</p> <p>ဘယစသည် ၃-ပါးအထူး သင်တို့ရွာ ငါတို့လာတိုက်မည်ဟု သူပုန်ထံမှ စာရချိန်မှ စ၍ ရွာသားများ လန့်နေခြင်းသည် ဘယ၊ ပစ္စည်းများ သယ်ပိုးယူပြီး တောတောင်တွင်း ပုန်းနေကြ ခြင်မှက်ကိုက် ငုတ်စူးစသည်ဖြင့် မငြိမ်မသက် ဖြစ်နေခြင်းသည် ဥပဒ္ဒဝ၊ သူပုန်မလာထင်ပြီး ရွာပြန်ကြ၊ ထိုအခါမှ သူပုန်လာပြီး မီးရှို့ သတ်ဖြတ်ကြ၊ ကျန်သူများ ချောင်ကပ်ထိုင်ကာ ပျက်စီးပြီးများကို စိုးရိမ်ကြ စိတ်ဆင်းရဲကြခြင်းသည် ဥပသဂ္ဂမည်သည်။</p> <h3>၂-လက္ခဏသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဖြစ်စေ၊ ပညာရှိဖြစ်စေ မိမိပြုအပ်သော ကံလျှင်မှတ်ကြောင်း လက္ခဏာရှိသည်၊ ပညာမည်သည် သတ္တဝါတို့၏ အပြုအမူအားလျော်စွာ ထင်ရှားသည်၊ သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးဖြစ်သည်၊ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-မျိုးသာတည်း။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကို ရှောင်၍ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကို ဆောက်တည်၍ ကျင့်ကြရန် မိန့်သည်။</p> <h3>၃-စိန္တီသုတ်</h3> <p>သူမိုက်အတွက် သူမိုက်ဟု သိကြောင်းလက္ခဏာ၊ သိကြောင်းအမှတ် နိမိတ်၊ ထင်ရှားကြောင်း အပြုအမူ၊ အပါဒါန် ၃-မျိုးမှာ မကောင်းသောအကြံကြံ၊ မကောင်းသော စကားပြော၊ မကောင်းသော အမှုပြု၊ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤလက္ခဏာ ၃-မျိုးမရှိသူကို လူမိုက်ဟု ပညာရှိများ မသိနိုင်၊ ရှိသောကြောင့် ‘ဤသူ လူမိုက်’ ဟု ပညာရှိများ သိကြရသည်။</p> <p>ပညာရှိအတွက် လက္ခဏာ နိမိတ် အပါဒါန် ၃-မျိုးမှာ အကြံကောင်း၊ စကားကောင်း၊ အလုပ်ကောင်းတို့ပင် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-374 </p><hr> <h3>၄-အစ္စယသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ မိမိအပြစ်ကို အပြစ်အားဖြင့် မရှု၊ ရှုသော်လည်း တရားသဖြင့် မကုစား၊ သူတပါးသည် အပြစ်ကို ဝန်ခံ၍ ပြောလာပါလျက် တရားအလျောက် မခံယူခြင်းတို့တည်း။ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အပြန်။</p> <h3>၅-အယောနိသောသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အကြောင်းမသင့် မေးတတ်၊ အကြောင်းမသင့်ဖြေတတ်၊ ပြည့်စုံပြေပြစ်၍ ကြောင်းကျိုးဆက်စပ်သော ပုဒ် ဗျည်းတို့ဖြင့် အကြောင်းသင့် ဖြေထားသော သူတပါးအဖြေကို ကောင်းချီးမပေးတတ်၊ ဤသည်တို့တည်း၊ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အပြန်။</p> <h3>၆-အကုသလသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အကုသိုလ်ကိုယ်နှုတ် စိတ် ကံ ၃-ပါးတည်း၊ ပညာရှိဟု သိကြောင်း ၃ မျိုးအပြန်။</p> <h3>၇-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>သူမိုက် အပြစ်ရှိသော ကိုယ်နှုတ် စိတ် ကံ ၃-ပါး၊ ပညာရှိအပြန်။</p> <h3>၈-သာဗျာပဇ္ဈသုတ်</h3> <p>သူမိုက် ဆင်းရဲခြင်းရှိသော ကိုယ်နှုတ် စိတ် ကံ ၃-ပါး၊ ပညာရှိ အပြန်။</p> <h3>၉-ခတသုတ်</h3> <p>ကိုယ်နှုတ်စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးရှိသော မိုက်မဲ ဖျင်းအသော သူယုတ်သည် တူးဖြို ဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်သည် မည်၍ အပြစ်ရှိသူ ဖြစ်သည်၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်၍ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>ကိုယ်နှုတ်စိတ် ကောင်းမှု ၃-မျိုးရှိသော လိမ္မာပျော့ပျောင်း ပညာရှိ သူတော်ကောင်းသည် တူးဖျက်မထိ ဂုဏ်ရှိသော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်သည် မည်၍ အပြစ်မရှိသူ ဖြစ်သည်၊ ပညာရှိများ မကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်ကာ ကောင်းမှုများစွာကို တိုးပွားစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-375 </p><hr> <h3>၁၀-မလသုတ်</h3> <p>အညစ်အကြေး ၃-မျိုးကို မပယ်ခြင်းကြောင့် ဆောင်ယူ၍ချထားသလို ငရဲ၌ဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ သီလမရှိသူဖြစ်၍ သီလမရှိခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို မပယ်ခြင်း၊ ငြူစူတတ်သူဖြစ်၍ ငြူစူခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို မပယ်ခြင်း၊ ဝန်တိုတတ်သူဖြစ်၍ ဝန်တိုခြင်း ဟူသော အညစ်အကြေးကို မပယ်ခြင်းတည်း။</p> <p>အညစ်အကြေး ၃-မျိုးကို ပယ်ခြင်းကြောင့် ဆောင်ယူ၍ချထားသလို နတ်ပြည်၌ဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ သီလရှိသူဖြစ်၍ သီလမရှိခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို ပယ်ခြင်း၊ မငြူစူတတ်သူဖြစ်၍ ငြူစူခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကိုပယ်ခြင်း၊ ဝန်မတိုတတ်သူဖြစ်၍ ဝန်တိုခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို ပယ်ခြင်းတည်း။</p> <h3>၂-ရထကာရဝဂ်၊ ၁-ညာတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားသောရဟန်းသည် သာသနာတော်အား မလျော်သောကိုယ်မှု နှုတ်မှု စိတ်မှု ကံ ၃-ပါးတို့၌ သူတပါးတို့ကို ဆောက်တည်စေသော တရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံလျှင် လူများအကျိုးစီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ကျင့်သူဖြစ်သည်။ သာသနာတော် အားလျော်သော ကိုယ်နှုတ် စိတ်မှုများ၌ ဆောက်တည်စေလျှင် အပြန်အားဖြင့် နတ်လူချမ်းသာဖို့ရာ ကျင့်သူဖြစ်သည်။</p> <p>သာသနာတော်အား မလျော်မှုများ ကာယဒုစရိုက်နှင့် အရပ်မျက်နှာ ရှိခိုးစေမှု၊ ဘုတ်ပူဇော်မှုစသော ကာယကံ၊ ဝစီဒုစရိုက်နှင့် မိမိပစ္စည်း မပေးလိုလျှင်မရှိဟု ဆိုနိုင်သည်ဟု တိုက်တွန်းသော ဝစီကံ၊ မနောဒုစရိုက်နှင့် ကမ္မဋ္ဌာန်း လွဲမှားအားထုတ်စေမှု မနောကံမျိုးတည်း။</p> <p>မေတ္တာပို့လျှင် ပိယ ချစ်သူများကို ဦးစွာမေတ္တာပို့ ဟု ဒက္ခိဏဝိဟာရ ဝါသီထေရ်က အမတ်သားတဦးအား သဘာဂ၊ ဝိသဘာဂမခွဲခြားဘဲ ပွားခိုင်းရာ မယားကိုမေတ္တာပို့သဖြင့် ရူးသွားသည်၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာများအပါအဝင် ဦးဆောင်ပုဂ္ဂိုလ်များ လမ်းညွှန်မှု လွဲလျှင် တပည့် ဒကာ ကိုယ်စောင့်နတ် စသည် တလောကလုံး အယူအဆလွဲ ဆင်းရဲဖို့ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းမှန်၍ ရဟန္တာ အစ်ကို နန္ဒာဘယထေရ် ရောဂါသည်အား ညီဖြစ်သူ နိကာယ် ၄-ရပ်ဆောင် အရှင်တိဿက ကဗလီကာရာဟာရ ကမ္မဋ္ဌာန်းကိုပေးရာ ဥပါဒါရုပ်မှတ်၍ရှူပွား ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-376 </p><hr> <h3>၂-သာရဏီယသုတ်</h3> <p>အဘိသိက်သွန်းပြီး ပြည့်ရှင်မင်းအတွက် တသက်တာ အောက်မေ့အပ်သော အရပ် ၃-မျိုးမှာ ဖွားမြင်ရာအရပ်၊ အဘိသိက်သွန်းရာအရပ်၊ စစ်အောင်ရာ အရပ်တို့တည်း။</p> <p>ထို့အတူ ရဟန်းအတွက် တသက်တာ အောက်မေ့အပ်သော အရပ် ၃ မျိုးမှာ ရဟန်းပြုရာအရပ်၊ သစ္စာ ၄-ပါး သိရာအရပ်၊ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ရာအရပ်တည်း ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>၃-အာသီသသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ တောင့်တခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ တောင့်တခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ တောင့်တခြင်း ကင်းပြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။<br> တောင့်တခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-ဤလောက၌ ဒွန်းစဏ္ဍားစသော အမျိုးယုတ်၌ဖြစ်၍ စားဝတ်နေရေးလည်း ဆင်းရဲကာ အရုပ်ဆိုး အကြည့်ရံခြင်းစသော ဥပဓိ ချွတ်ယွင်းသူသည် “ဤမင်းကို မင်းမျိုးများက မင်းအဘိသိက် သွန်းအပ်ပြီတဲ့” ဟုကြားရာ “ငါ့ကိုလည်း ဘယ်အခါ အဘိသိက် သွန်းကုန်မည်နည်း” ဟု ထိုသူအား အကြံမဖြစ်၊ မတောင့်တပေ။</p> <p>တောင့်တခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-ဤလောက၌ အဘိသိက် သွန်းထိုက်သော်လည်း မသွန်းရသေးသော အရွယ်ရောက်ပြီး မင်းသားကြီးသည် “ဤမင်းကို မင်းမျိုးများက မင်းအဘိသိက် သွန်းအပ်ပြီတဲ့” ဟု ကြားလျှင် “ငါ့ကိုလည်း ဘယ်အခါ အဘိသိက်သွန်းကုန်မည်နည်း” ဟု ထိုမင်းသားကြီးအား အကြံဖြစ်သည်၊ အဘိသိက်ကို တောင့်တသည်။</p> <p>တောင့်တခြင်း ကင်းပြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်— ဤလောက၌ အဘိသိက် သွန်းပြီး ပြည့်ရှင်မင်းသည် “ဤမင်းကို မင်းမျိုးများက မင်းအဘိသိက် သွန်းအပ်ပြီတဲ့” ဟု ကြားသော်လည်း “ငါ့ကိုလည်း ဘယ်အခါ အဘိသိက် သွန်းကုန်မည်နည်း” ဟု မင်းအား အကြံမဖြစ်၊ အဘိသိက်မသွန်းမီက ဖြစ်သော တောင့်တခြင်းသည် (အဘိသိက် သွန်းပြီးရကား) ငြိမ်းလေပြီ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ထို့အတူ ရဟန်းများ၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်မှာလည်း ၃-မျိုးပင်တည်း။</p> <p>တောင့်တခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ သီလမရှိ သဘောဆိုး အကျင့်ဆိုးသော ရဟန်းအတုအယောင်သည် “ဤရဟန်း ရဟန္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြားသော်လည်း “ငါသည်လည်း ဘယ်အခါ၌ ရဟန္တာဖြစ်ပါမည်နည်း” ဟု ထိုအတုအယောင်အား အကြံမဖြစ်၊ မတောင့်တပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-377 <hr> တောင့်တခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-ဤသာသနာ၌ သီလရှိ၍ သဘောကောင်း အကျင့်ကောင်းသော ရဟန်းသည် “ဤရဟန်း၊ ရဟန္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြားလျှင် “ငါသည်လည်း ဘယ်အခါ၌ ရဟန္တာဖြစ်ပါမည်နည်း” ဟု ထိုရဟန်းကောင်းအား အကြံဖြစ်သည်၊ တောင့်တသည်။</p> <p>တောင့်တခြင်း ကင်းပြီးသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်သည် “ဤရဟန်း ရဟန္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြားသော်လည်း “ငါသည်လည်း ဘယ်အခါ၌ ရဟန္တာဖြစ်ပါမည်နည်း” ဟု ထိုရဟန္တာအား အကြံမဖြစ်၊ ရဟန္တာမဖြစ်မီက ဖြစ်သော တောင့်တခြင်းသည် (ရဟန္တာဖြစ်ပြီးရကား) ငြိမ်းလေပြီဖြစ်သောကြောင့်တည်းဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၄-စက္ကဝတ္တိသုတ်</h3> <p>“တရားရှိ၍ တရားမင်းဖြစ်သော စကြဝတေးမင်းသော်မှလည်း အမှီမင်းကိုမရလျှင် စကြာရတနာကို မလည်စေနိုင်” ဟု ဘုရားရှင်က မိန့်တော်မူလတ်သော် “အမှီမင်းဟူသည် အဘယ်ပါနည်း” ဟု ရဟန်းတပါးက မေးလျှောက်ရာ “တရားတည်း” ဟု ဘုရားရှင် ဖြေတော်မူသည်။</p> <p>ဤလောက၌ စကြဝတေးမင်းသည် တရားကိုသာ မှီကာ အရိုအသေ အလေးအမြတ်ပြု တုပ်ဝပ်လျက် တရားကို အောင်လံသဖွယ် ရှေ့ဆောင်ပြု တံခွန်သဖွယ်မြှောက်ချီပြီး တရားကို အကြီးအမှူးပြုလျက် မိဖုရား သားတော် သမီးတော် ဟူသော နန်းတွင်းသားပေါင်း၊ အရံမင်း စစ်သည်ဗိုလ်ပါအပေါင်း၊ ပုဏ္ဏားနှင့် အမျိုးသား နိဂုံးဇနပုဒ်သား ရဟန်း ပုဏ္ဏား သားငှက်တို့၌ တရားအားလျော်သော စောင့်ရှောက်ကာကွယ် လုံခြုံမှုကို စီရင်၏၊ ပြီးလျှင် တရားသဖြင့် သာ စကြာရတနာကို လည်စေ၏၊ ထိုစကြာရတနာကို လူသားရန်သူ မည်သူမျှ မဖျက်ဆီး မတားမြစ်နိုင်၊</p> <p>ဤအတူသာလျှင် တရားမင်းဖြစ်တော်မူသော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်ရှင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရားကိုသာ မှီကာ အရိုအသေ အလေးအမြတ်ပြု တုပ်ဝပ်လျက် တရားကို အောင်လံသဖွယ် ရှေ့ဆောင်ပြု တံခွန်သဖွယ်မြှောက်ချီပြီး တရားကို အကြီးအမှူးပြုလျက် “ဤကာယကံမှုမျိုးကို မှီဝဲအပ်၏။ ဤကာယကံမှုမျိုးကို မမှီဝဲအပ်” ဟု ကာယကံမှု၌ လည်းကောင်း၊ အလားတူ ဝစီကံမှု မနောကံမှု၌လည်းကောင်း တရားနှင့်လျော်သော စောင့်ရှောက်ကာကွယ် လုံခြုံမှုကို စီရင်၏၊ စီရင်ပြီးလျှင် တရားသဖြင့်သာ အတုမရှိသော ဓမ္မစက်ကို လည်စေတော်မူသည်၊ ထိုဓမ္မစက်ကို ရဟန်း ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ လောက၌ မည်သူမျှ မဖျက်ဆီး မတားမြစ်နိုင်ဟု မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-378 <hr> စကြဝတေးမင်း စကြာရတနာကို လည်စေနိုင်၍ စက္ကဝတ္တိ-စကြဝတေး၊ သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးတို့ဖြင့် ပြည်သူများကို နှစ်သက်စေတတ်၍ ရာဇ-မင်းမည်သည်၊ အမှီမင်း အမှီတရားဟူသည် ကုသလကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးတည်း။</p> <p>စောင့်ရှောက်ကာကွယ် လုံခြုံမှုစီရင် မိဖုရားသားတော် သမီးတော်များကို သီလ စောင့်စေ၍ အဝတ်ပန်းနံ့သာများပေးကာ ဘေးရန်ကို တားမြစ်ပေးခြင်း၊ အဘိသိက် သွန်းထိုက်သော မင်းများကို မြင်းအာဇာနည်စသော ရတနာများပေးခြင်း၊ အရံမင်းများကိုလည်း လျော်သောယာဉ်များပေးခြင်း၊ စစ်သည်ဗိုလ်ပါကို အချိန်မလွန်စေဘဲ လခရိက္ခာပေးခြင်း၊ ပုဏ္ဏားများကို ထမင်းအဖျော်စသည်၊ သူကြွယ်များကို ထမင်း စိုက်ပျိုးကိရိယာများ၊ ရဟန်းများကို ဆိုင်ရာအသုံးအဆောင်၊ သားငှက်များကို ဘေးမဲ့ပေးခြင်းများတည်း။</p> <p>လူသားရန်သူမည်မျှ ကုသလကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးကြောင့် လည်သော စကြာရတနာသည် လူသားသာ ဖျက်မရ၊ နတ်များက သူတို့လိုသလိုပြုနိုင်သည်၊ ဗုဒ္ဓ၏အမှီကား လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါးဖြစ်သည်။</p> <h3>၅-သစေတနသုတ်</h3> <p>အခါတပါး ဘုရားရှင်သည် ဗာရာဏသီပြည် (ဘုရားပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ ဓမ္မစကြာဟောရန် ဥပုသ်ပြုရန် ကြွ၍ကျရာဖြစ်ခြင်းကြောင့်) ဣသိပတနမည်သော မိဂဒါဝုန်တော၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရှေးဖြစ်ရပ်ဟောတော်မူသည်မှာ...</p> <p>သစေတနမင်းဖြစ်စဉ် ရှေးယခင်က “နောက် ၆-လလွန်လျှင် စစ်ဖြစ်လိမ့်မည်၊ ရထားဘီးသစ်တစုံ ပြုနိုင်ပါမည်လော” ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်၊ မင်း၏အမိန့်ကို ရထားလုပ်သမားက ဝန်ခံပြီးလုပ်ရာ ၆-လပြည့်ရန် ၆-ရက်အလိုမှာ တဘီးပြီးသည်၊ ထိုအချိန် မင်းကမေးမြန်းသဖြင့် “တဘီးပြီးပါပြီ၊ ကျန် ၆-ရက်နှင့်လည်း တဘီးပြီးနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်တင်ပြီး ဆက်လုပ်ပြီးသောအခါ ဘီးသစ်တစုံ တင်ဆက်လိုက်သည်။</p> <p>“တဘီးက ၅-လ ၂၄-ရက်၊ တဘီးက ၆-ရက် လုပ်ချိန်ထူးသော်လည်း ဘီးချင်းထူးခြားချက်မတွေ့မြင်” ဟု မင်းကြီးကမိန့်ရာ ရထားလုပ်သမားက “ထူးခြားချက်ကိုရှုစားတော်မူပါ” ... လျှောက်တင်ပြီး ၆-ရက်ဘီးကိုလိမ့်ပြရာ အရှိန်ရှိသမျှ လိမ့်သွားပြီး မြေ၌ လဲကျသည်။ ၅-လ ၂၄-ရက် ဘီးကား အရှိန်ရှိသမျှလိမ့်သွားပြီး (လဲမသွားဘဲ) ဝင်ရိုး၌ စွပ်ထားသလို ရပ်တည်နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-379 <hr> ထိုထူးခြားမှုကို မင်းကြီးမြင်၍ အကြောင်းကိုမေးရာ ရထားလုပ်သမားက ၆-ရက်ဖြင့် ပြီးသောဘီး၏အကွပ်သည် ကောက်၍ အပြစ်အနာရှိကာ အဆွေးဖြစ်သည်၊ အကန့်နှင့် ပုံတောင်းသည်လည်း နည်းတူပင်ဖြစ်သောကြောင့် ဤကဲ့သို့လဲကျသွားသည်၊ ၅-လ ၂၄-ရက်နှင့် ပြီးသောဘီး၏ အကွပ် အကန့် ပုံတောင်းတို့ကား မကောက် အပြစ်အနာမရှိ အကာအဆွေးမဟုတ်သောကြောင့် ဝင်ရိုး၌ စွပ်ထားသလို ရပ်တည်နေသည်ဟု တင်လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအချိန်က ရထားလုပ်သမားသည် ငါဘုရားပင်တည်း၊ ထိုအခါက ငါသည် သစ်ကောက် အပြစ်အနာ အကာအဆွေးတို့၌ လိမ္မာသည်၊ ယခုအခါ ငါဘုရားသည် ကိုယ်နှုတ် စိတ်တို့၏ ကောက်ခြင်း အပြစ်အနာ အကာအဆွေးဟူသော ပြစ်မှု ၃-ခုတို့၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာ၏။ ရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ မည်သူမဆို ကိုယ် နှုတ်စိတ်တို့၏ ကောက်ခြင်းစသောအပြစ်ကို မပယ်အပ်လျှင် ၆-ရက်ဖြင့်ပြီးသော ဘီးကဲ့သို့ သာသနာတော်မှ ဂုဏ်အားဖြင့် လျှောကျကုန်သည်။ အပြစ်ကိုပယ်အပ်သော ၅-လ ၂၄-ရက် ပြီးသောဘီးကဲ့သို့ သာသနာတော်၌ ဂုဏ်အားဖြင့် တည်ကုန်သည်၊ ကိုယ် နှုတ် စိတ် အကောက် စသည်များပယ်နိုင်အောင် ကျင့်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သာသနာတော်မှ ဂုဏ်ကျသူတည်သူ လောကီလူများ ဂုဏ်ကျ၍ သောတာပန် စသည်တို့ ဂုဏ်တည်ကြသည်၊ သောတာပန်စသည်တို့တွင်လည်း အောက်ဖလဋ္ဌာန်ပုဂ္ဂိုလ် ၃-ယောက် ကိလေသာဖြစ်ဆဲမှာ ဂုဏ်ကျ၍ ရဟန္တာကား စင်စစ်ဂုဏ်တည်သူဖြစ်သည်။</p> <p>ဒုစရိုက် ၁၀-ပါး မပယ်စဉ် ပါဏာတိပါတ၊ အဒိန္နာဒါန၊ မိစ္ဆာစာရ၊ မုသာဝါဒ၊ ပိသုဏဝါစာ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ၊ ဤ ၆-ပါးကို သောတာပတ္တိမဂ်ကလည်းကောင်း၊ ဖရုသဝါစာ၊ ဗျာပါဒကို အနာဂါမိမဂ်ကလည်းကောင်း၊ အဘိဇ္ဈာ၊ သမ္ဖပ္ပလာပကို အရဟတ္တမဂ်ကလည်းကောင်း၊ ပယ်အပ်သည်။</p> <h3>၆-အပဏ္ဏကသုတ်</h3> <p>တရား ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် မချွတ်ယွင်းသောအကျင့်ကို ကျင့်သူဖြစ်၍ အကြောင်းသင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရရန် အားထုတ်အပ်ပြီး မည်သည့်တရား ၃-မျိုးမှာ ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားအပ်သော တံခါးရှိခြင်း၊ အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိခြင်း၊ နိုးကြားမှု၌ အမြဲယှဉ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားအပ်သော တံခါးရှိမှုမှာ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကိုမြင်သော်၊ နားဖြင့် သဒ္ဒါရုံကိုကြားသော်၊ နှာခေါင်းဖြင့် ဂန္ဓာရုံကို နမ်းသော်၊ လျှာဖြင့် ရသာရုံကိုလျက်သော်၊ ကိုယ်ဖြင့် ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံကို တွေ့ထိသော်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-380 <hr> စိတ်ဖြင့် ဓမ္မာရုံကိုသိသော်၊ ယောက်ျား မိန်းမစသော သဏ္ဌာန်နိမိတ်ကို စွဲယူလေမရှိ၊ လက် ခြေစသော အင်္ဂါ၊ ပြုံးရယ်ဟန်စသော အမူအရာ အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေမရှိ၊ အကယ်၍ ဣန္ဒြေ ၆-ပါးကို မစောင့်စည်းဘဲနေလျှင် ယင်းမစောင့်စည်းမှုကြောင့် မက်မောခြင်းအဘိဇ္ဈာ၊ နှလုံးမသာယာခြင်း ဒေါမနဿဟု ဆိုအပ်သော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့သည် ထိုစည်းမစောင့်သူ့ကို လိုက်၍ နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။</p> <p>ထို့ကြောင့် ရဟန်းသည် ဣန္ဒြေ ၆-ပါးကို စောင့်စည်းရန်ကျင့်၏၊ စောင့်ရှောက်၏၊ ဣန္ဒြေ ၆-ပါး၌ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသို့ ပိတ်ထားသော တံခါးရှိသည်။</p> <p>အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိမှုမှာ ရဟန်းသည် အကြောင်းသင့် ဆင်ခြင်၍ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ မြူးတူးမာန်ယစ်ရန်၊ တန်ဆာဆင်ရန်၊ အရေအဆင်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးပွားရန်မဟုတ်၊ ဤကိုယ် တည်တံ့မျှတရန်သာ၊ ဆာလောင်ပင်ပန်းခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ရန်သာ၊ အကျင့်မြတ်ကို ချီးမြှောက်ရန်သာ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ ဤသုံးဆောင်ခြင်းဖြင့် ဝေဒနာ ဟောင်းသစ် မဖြစ်စေရ၊ မျှတခြင်း၊ အပြစ်မရှိခြင်း၊ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းသာ ငါ့အား ဖြစ်ပေမည်ဟု အာဟာရကို သုံးဆောင်သည်၊ ဤကား အတိုင်းအရှည်ကို သိပုံတည်း။</p> <p>နိုးကြားမှု၌ အမြဲယှဉ်ပုံမှာ နေ့အခါ၌လည်းကောင်း၊ ညဉ့်ဦးယံ၌လည်းကောင်း၊ စင်္ကြံသွားခြင်း ထိုင်ခြင်းဖြင့် နီဝရဏတရားတို့မှ စိတ်ကိုသုတ်သင်၏၊ သန်းခေါင်ယံ၌ လက်ယာခြေပေါ်၌ လက်ဝဲခြေကို စဉ်းငယ်လွန်ကာ တင်ထား၍ သတိပညာရှိကာ မည်သည့်အချိန်၌ ထမည်ဟု နှလုံးသွင်းပြီး လက်ယာနံတောင်းဖြင့် မြတ်သောလျောင်းစက်ခြင်းကိုပြု၏၊ မိုးသောက်ယံ၌ စောစောထ၍ စင်္ကြံသွားခြင်း ထိုင်ခြင်းဖြင့် နီဝရဏတရားတို့မှ စိတ်ကိုသုတ်သင်၏၊ ဤကား နိုးကြားမှု၌ အမြဲယှဉ်ပုံတည်း။</p> <h3>၇-အတ္တဗျာပါဒသုတ်</h3> <p>မိမိ၏ လည်းကောင်း၊ သူတပါး၏လည်းကောင်း၊ ၂-ဦးသား၏ လည်းကောင်း ဆင်းရဲကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးတည်း၊ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-မျိုးမှာ အပြန်အားဖြင့် မဆင်းရဲကြောင်း တရားများတည်း။</p> <h3>၈-ဒေဝလောကသုတ်</h3> <p>နတ်ပြည်ဖြစ်အောင် ရဟန်းဂေါတမထံ အကျင့်မြတ်ကို သင်တို့ကျင့်သုံးကြသလောဟု သာသနာပအယူရှိ ပရိဗိုဇ်များကမေးလျှင် သင်တို့ ငြီးငွေ့ ရှက်နိုး စက်ဆုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-381 <hr> ကုန်ရာသည်မဟုတ်လောဟု ဘုရားရှင်မေးတော်မူရာ သံဃာများက ဟုတ်မှန်ပါကြောင်း လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <p>နတ်၌ဖြစ်သော အသက် အဆင်း ချမ်းသာ အစိုးရခြင်းများကို ငြီးငွေ့ ရှက်နိုး စက်ဆုပ်ကြလျှင် သင်တို့သည် ရှေးဦးကပင် ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုး၌ ငြီးငွေ့ ရှက်နိုး စက်ဆုပ်ရာသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၉-ပဌမ ပါပဏိကသုတ်</h3> <p>အင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ဈေးသည်သည် မရသေးသောစည်းစိမ်ရ၊ ရပြီးသော စည်းစိမ် တိုးပွားရန်မထိုက်၊ အင်္ဂါ ၃-မျိုးမှာ နံနက်အခါ၊ နေ့လယ်အခါ၊ ညချမ်း အခါ များ၌ ရောင်းဝယ်မှုအလုပ်ကို ရိုရိုသေသေ မစီရင် မပြုလုပ်ခြင်းတည်း၊ ဤအတူ တရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် မရသေးသော ကုသိုလ်တရား မရ၊ ရပြီး ကုသိုလ်တရားများ တိုးပွားစေရန် မထိုက်၊ တရား ၃-မျိုးမှာ နံနက်အခါ၊ နေ့လယ် အခါ၊ ညချမ်းအခါ၌ သမာဓိ၏အာရုံကို ရိုရိုသေသေ မဆောက်တည်ခြင်းတည်း။</p> <p>ကြီးပွားမည့် ဈေးသည်နှင့် ရဟန်းအတွက်လည်း အင်္ဂါ ၃-မျိုး၊ တရား ၃-မျိုး မှာ အပြန်။</p> <p>ဆိုင်စောစောဖွင့်သဖြင့် ခိုးသူများ ရန်သူများ၊ ခရီးသွားများ၊ စောစီးစွာ ဝယ်ယူနိုင် အမြတ်များများ တင်ရောင်းနိုင်သဖြင့် ဈေးသည်များ ကြီးပွားနိုင်ကြောင်း အဋ္ဌကထာဖွင့်သည်၊ အခြားအချိန် ၂-မျိုးမှာလည်း အရေးကြီးသူများ ဝယ်ယူနိုင်၍ ရောင်းကောင်းသည်။</p> <h3>၁၀-ဒုတိယ ပါပဏိကသုတ်</h3> <p>မကြာမီပင် စည်းစိမ်တို့၌ များခြင်း ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ဈေးသည်အင်္ဂါ ၃-မျိုးမှာ မျက်စိအမြင်ရှိခြင်း၊ ဉာဏ်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိခြင်း၊ အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။<br> မျက်စိအမြင်ရှိပုံမှာ- ဤကုန်ကို ဤသို့ဝယ်၍ ဤသို့ရောင်းလျှင် အရင်းမည်မျှ အမြတ်မည်မျှ ဖြစ်မည်ဟု ရောင်းကုန်ကို သိခြင်းတည်း။</p> <p>ဉာဏ်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိပုံမှာ- ကုန်ကို ဝယ်ဖို့ ရောင်းဖို့ ကျွမ်းကျင်ခြင်းတည်း။</p> <p>အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံပုံမှာ- ဈေးသည်ကို ကြွယ်ဝချမ်းသာသူများက “ဤဈေးသည်ကား မျက်စိအမြင်ရှိ၍ ဝီရိယထူးလည်း ရှိသည်။ သားသမီးများကို လုပ်ကျွေးဖို့ ငါတို့အားလည်း ရံခါ အတိုးပေးဖို့ စွမ်းနိုင်သည်” ဟု သိကြသဖြင့် “အမောင်ဈေး<br> <br>စာမျက်နှာ-382 <hr> သည်၊ ငါတို့ထံမှ ပစ္စည်းများယူ၍ သားမယားလုပ်ကျွေး၊ ရံခါလည်း ငါတို့အား အတိုးပေး” ဟု ပစ္စည်းဖြင့် ဖိတ်ကြားခံရခြင်းကား အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>ဤအတူ မကြာမီပင် ကုသိုလ်တရားတို့၌ များမြတ် ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်ကြောင်း ရဟန်း၏တရား ၃-မျိုးမှာ ပညာမျက်စိ အမြင်ရှိခြင်း၊ ဉာဏ်နှင့်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိခြင်း၊ အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>ပညာမျက်စိ အမြင်ရှိပုံမှာ- သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်သိခြင်းတည်း။<br> ဉာဏ်နှင့်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိပုံမှာ- အကုသိုလ်တရားများကို ပယ်ခြင်း၊ ကုသိုလ် တရားများကို ဖြစ်စေခြင်းငှာ ဝီရိယထက်သန်၍ နေ၏။ အားစွမ်းရှိကာ မြဲသောဝီရိယ ရှိ၏၊ ကုသိုလ်တရားတို့၌ တာဝန်ကို ပစ်ချမထား၊ ဤသည်တည်း။<br> အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံပုံမှာ- အကြားအမြင် များကြကုန်၊ ပါဠိတော်ကို နှုတ်တက် ဆောင်ကြကုန်၊ သုတ္တန် ဝိနည်း ပါတိမောက်ကို ဆောင်ကြသော ရဟန်းများထံ ရံခါရံခါချဉ်းကပ်၍ ပါဠိ ပါဠိ၏ အနက်များကို မေးမြန်းစိစစ်သည်၊ ထိုအရှင်မြတ်များက မေးသူ ထိုရဟန်းအား မဖွင့်အပ်သေးသည်ကို ဖွင့်ပြကြ၊ မပေါ်လွင်သေးသည်ကို လည်း ပေါ်လွင်စေကြ၊ ယုံမှားဖွယ်ရာများမှာလည်း ယုံမှားပယ်ဖျောက်ကြသည်၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>အစဉ်ဖြောင့်မတ်ရမည်- ပညာ ဝီရိယ အမှီကောင်းဟု ပါဠိ၌ စဉ်ဟောသော်လည်း ရှေးဦး အမှီကောင်းကို မှီဝဲ၊ အလယ်၌ လုံ့လပြု၊ နောက် အရဟတ္တဖိုလ်ရမည်ဟု ဟောရမည်။</p> <h3>၃-ပုဂ္ဂလဝဂ်၊ ၁-သမိဒ္ဓသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အရှင်သမိဒ္ဓ၊ အရှင်မဟာကောဋ္ဌိက မထေရ် ၂-ပါးသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ သွားကြရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူ ကာယသက္ခိပုဂ္ဂိုလ်၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှစ၍ အထက်မဂ်သို့ ရောက်သူ ဒိဋ္ဌိပ္ပတ္တပုဂ္ဂိုလ်၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှ လွတ်သူ သဒ္ဓါဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်ဟု လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို နှစ်လိုဖွယ်အကောင်းဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်၊ အလွန်မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု သင်နှစ်သက်ပါသနည်းဟု မေးရာ-<br> အရှင်သမိဒ္ဓိက သင်္ချေ လွန်ကဲသောကြောင့် သဒ္ဓါဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်ပါဟု လည်းကောင်း၊</p> <p>အရှင်မဟာကောဋ္ဌိက သမာဓိန္ဒြေ လွန်ကဲသောကြောင့် ကာယသက္ခိပုဂ္ဂိုလ်ပါဟု လည်းကောင်း အသီးသီး ဖြေဆိုကြသည်၊ ထို ၂-ပါး၏ အမေးကို-<br> <br>စာမျက်နှာ-383 <hr> အရှင်သာရိပုတ္တရာက ပညိန္ဒြေ လွန်ကဲသောကြောင့် ဒိဋ္ဌိပ္ပတ္တပုဂ္ဂိုလ်ပါဟု ဖြေဆိုပြန်ရာ တမျိုးစီ ဉာဏ်အမြင်အားလျော်စွာ ဖြေဆိုကြရကား ဘုရားထံ သွားလျှောက်ထားရန် သဘောတူကြ သွားလျှောက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က ဤပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် ဤပုဂ္ဂိုလ်ကား နှစ်လိုဖွယ် အကောင်းဆုံး၊ အမြတ်ဆုံးဟု ဧကန်တိကျစွာ ဖြေဆိုရန် မလွယ်ကူ၊ အကြောင်းကား-</p> <p>၁။ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှ လွတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အရဟတ္တဖိုလ်အလိုငှာ ကျင့်ပြီး ဖြစ်၏၊ နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူသည် သကဒါဂါမ်သော် လည်းကောင်း အနာဂါမ်သော် လည်းကောင်း ဖြစ်၏။ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ စ၍ အထက်မဂ်သို့ ရောက်သူသည်လည်း သကဒါဂါမ်သော် လည်းကောင်း၊ အနာဂါမ်သော် လည်းကောင်း ဖြစ်၏။</p> <p>၂။ နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူသည် အရဟတ္တဖိုလ် အလိုငှာ ကျင့်ပြီးဖြစ်၏၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှ လွတ်သူသည် လည်းကောင်း၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ စ၍ အထက်မဂ်သို့ ရောက်သူသည် လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ်သော် လည်းကောင်း အနာဂါမ်သော် လည်းကောင်း ဖြစ်၏။</p> <p>၃။ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှစ၍ အထက်မဂ်သို့ရောက်သူသည် အရဟတ္တဖိုလ်အလိုငှာ ကျင့်ပြီးဖြစ်၏၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှလွတ်သူသည်လည်းကောင်း၊ နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူသည်လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ်သော်လည်းကောင်း၊ အနာဂါမ်သော်လည်းကောင်း ဖြစ်၏၊ ထိုသို့သော အကြောင်းရှိသောကြောင့်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မထေရ် ၃-ပါးအထူး အရှင်သမိဒ္ဓ၏ အရဟတ္တမဂ်ခဏ၌ သဒ္ဓိန္ဒြေကြီးမှူး၍ ကြွင်း ဣန္ဒြေ ၄-ပါး အခြံအရံမျှသာဖြစ်ရကား သူရသောမဂ်ကို လျှောက်ထားသည်၊ ထိုအတူ အရှင်မဟာကောဋ္ဌိကမဂ်ခဏ၌ သမာဓိန္ဒြေ၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာမဂ်ခဏ၌ ပညိန္ဒြေတို့ ကြီးမှူးကြသည်၊ မထေရ် ၃-ပါး မဂ်ရပုံအတိုင်း လျှောက်ထားသော်လည်း ဘုရားရှင်ကား ဘုံအထူးအားဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>၂-ဂိလာနသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော သူနာ ၃-မျိုးမှာ သင့်လျော်သောအစားအစာ ဆေး သူနာပြုကို ရသည်ဖြစ်စေ၊ မရသည်ဖြစ်စေ ထိုရောဂါဝေဒနာမှ မထမြောက်သော လူနာ၊ ထမြောက်သောလူနာ၊ သင့်လျော်သောအစားအစာ ဆေးသူနာပြုကိုရမှသာ ထိုရောဂါဝေဒနာမှ ထမြောက်သောလူနာ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-384 <hr> ထိုသူနာ ၃-မျိုးတွင် တတိယသူနာကိုအကြောင်းပြု၍ သူနာအား လျောက်ပတ်သော ဆွမ်း ဆေး သူနာပြုတို့ကို ခွင့်ပြုတော်မူသည်၊ ဤတတိယသူနာကို အကြောင်းပြု၍ အခြားသူနာများကိုလည်း လုပ်ကျွေးပြုစုသင့်ကြသည်။</p> <p>ဤအတူ လောက၌ ထင်ရှားရှိသော သူနာနှင့်တူသောပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ဘုရားရှင်ကို ဖူးရသော်လည်းကောင်း၊ မဖူးရသော်လည်းကောင်း၊ ဘုရားဟောသုတ် အဘိဓမ္မာ ဝိနည်းကို ကြားရသော်လည်းကောင်း၊ မကြားရသော်လည်းကောင်း ကုသိုလ်တရားတို့၌ မှန်ဖြောင့်သဘောရှိသော အရိယာမဂ်သို့ မသက်ဝင်နိုင်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ သက်ဝင်နိုင်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ဘုရားဖူးရမှ တရားနာကြားရမှသာ သက်ဝင်နိုင်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ထိုပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် တတိယပုဂ္ဂိုလ်ကိုအကြောင်းပြု၍ တရားဟောခြင်းကို ခွင့်ပြုတော်မူရာ အခြားပုဂ္ဂိုလ်တို့အားလည်း တရားဟောကြားသင့်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သူနာပြုပုဂ္ဂိုလ် အင်္ဂါ ၅-ပါးရှိ၍ လိမ္မာကျွမ်းကျင် မပျင်းရိသူကို သံဃာက ပန်ကြားထားရပေမည်၊ ထိုသူနာနှင့် သူနာပြု ရဟန်းသာမဏေများအတွက် လိုအပ်သမျှ သံဃာက တာဝန်ယူရမည်။</p> <p>လူနာ ၂-မျိုးလည်း ပြုစုသင့်ပုံ ... သေမည့်လူမမာပဲဟု ပစ်ထားလျှင် “ငါ့ကို ပြုစုကြလျှင် ငါမသေနိုင်၊ ယခု မပြုစုကြ” ဟု စိတ်ပြစ်မှားကာ အပါယ်ကျနိုင်သည်၊ ပြုစုလျှင်မူ “သံဃာက လိုသမျှ ပြုစုရှာပါသည်၊ ငါ့ကံပဲ” ဟု သံဃာ၌ မေတ္တာထား၍ နတ်ပြည်သွားနိုင်သည်။</p> <p>မပြုစုသော်လည်း ပျောက်မည့် သာမညရောဂါသည်ကို ပြုစုလျှင် မြန်မြန်ပျောက်၍ ပရိယတ် ပဋိပတ် အားထုတ်နိုင်မည်။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး ၄-မျိုးတွဲပုံ... ဤသုတ်ပဌမပုဂ္ဂိုလ်ကား ပဒပရမ၊ ဒုတိယကား ဥဂ္ဃဋိတညူဖြစ်၍ သာသနာတွင်း၌ နာလကထေရ်လိုပုဂ္ဂိုလ်မျိုး၊ သာသနာပ၌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ထံမှ ဩဝါဒရ၍ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏ်ရသူမျိုးတည်း၊ တတိယပုဂ္ဂိုလ်အရ ဝိပဉ္စိတညူယူ၊ နေယျလည်း ပါပြီးပင်။</p> <p>အခြား ၂-မျိုးအားလည်း တရားဟောသင့် တလ ၈-ကြိမ် အားလုံးကိုပင် တလ ၈-ကြိမ် ဟောရပါမည်၊ ပဒပရမအဖို့ ဤဘဝ တရားထူးမရသော်လည်း နောင်ရကြောင်းဖြစ်မည်၊ မနာရဘဲပင် ကျွတ်မည့်သူအတွက် နာရလျှင် အမြန်ကျွတ်ပေမည်၊ ထို့ကြောင့် ဟောရမည်၊ တတိယပုဂ္ဂိုလ်အား အဖန်ဖန်ဟောရမည်သာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-385 </p><hr> <h3>၃-သင်္ခါရသုတ်</h3> <p>(၁) လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ဤလောက၌ အချို့သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဆင်းရဲခြင်းရှိသော ကိုယ် နှုတ် စိတ်၌ဖြစ်သော လှုံ့ဆော်ခြင်းစေတနာကံကို အားထုတ်သောကြောင့် ဆင်းရဲခြင်းရှိသောလောကသို့ ရောက်ရ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ဆင်းရဲခြင်းနှင့်တကွဖြစ်သော တွေ့ထိခြင်းဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်ရကား ထိုသူသည် စင်စစ် ဆင်းရဲသော ဆင်းရဲခြင်းရှိသောဝေဒနာကို ငရဲသူသတ္တဝါကဲ့သို့ ခံစားရ၏။</p> <p>(၂) ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော ကိုယ် နှုတ် စိတ်၌ဖြစ်သော လှုံ့ဆော်ခြင်းစေတနာကံကို အားထုတ်သောကြောင့် ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော လောကသို့ ရောက်ရ၏ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်ရကား ထိုသူသည် စင်စစ် ချမ်းသာသော ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော ဝေဒနာကို သုဘကိဏှာဗြဟ္မာတို့ကဲ့သို့ ခံစားရ၏။</p> <p>(၃) ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဆင်းရဲခြင်း ရှိ မရှိ ၂-မျိုးလုံးဖြစ်သော ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဆိုင်ရာကံကို အားထုတ်သောကြောင့် ၂-မျိုးစုံသော လောကသို့ ရောက်ရ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ၂-မျိုးစုံသော ဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်ရကား ထိုသူသည် ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ရောပြွမ်းသော ၂-မျိုးစုံသောဝေဒနာကို လူနှင့် နတ်အချို့ ဝေမာနိကပြိတ္တာအချို့တို့ကဲ့သို့ ခံစားရ၏၊ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်းဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ငရဲသားနှင့် ဆင်းရဲ ငရဲဘုံ၌ ဥပေက္ခာ ဝေဒနာရှိသော်လည်း ဒုက္ခသာအားကြီးလှ၍ မပြောပလောက်ပါ။ ငရဲဒုက္ခ အတူ ဥပမာမှာ ငရဲသားဖြစ်သည်။</p> <p>သုဘကိဏှာ ချမ်းသာ အောက်ဗြဟ္မာ့ပြည်ရှိ သပ္ပတိကဈာန်ချမ်းသာထက် သုဘကိဏှာဗြဟ္မာများ၏ နိပ္ပတိကဈာန်ချမ်းသာက စင်စစ်ချမ်းသာသည်။</p> <p>ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ရောပြွမ်းပုံ လူနှင့်ကာမာဝစရ နတ်များမှာ ချမ်းသာတလှည့် ဆင်းရဲတခါဖြစ်ကြသည်။ တန်ခိုးကြီးသော နတ်များ လာ၍ နေရာမှထ၊ လမ်းဖယ်ပေး၊ လက်အုပ်ချီ အားလုံးဒုက္ခဖြစ်သည်။ ဝေမာနိက ပြိတ္တာများမှာ စည်းစိမ်တလှည့်-အပြစ်ဒဏ်တချိန် ခံရသည်။</p> <h3>၄-ဗဟုကာရသုတ်</h3> <p>အခြားပုဂ္ဂိုလ်အား ကျေးဇူးများစွာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ- ရတနာ သုံးပါးကို ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ ဆည်းကပ်အောင် အကြောင်းပြုသောပုဂ္ဂိုလ်၊ သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်သိအောင် အကြောင်းပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ အရဟတ္တမဂ် ရအောင် အကြောင်းပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-386 <hr> ဤပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှတပါး ကျေးဇူးများစွာရှိသည့် အခြားပုဂ္ဂိုလ်မရှိဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည်၊ ဤဆရာ ၃-မျိုးအား ကျေးဇူးဆပ်သူ တပည့်သည် ရှိခိုးခြင်း၊ ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်း၊ လက်အုပ်ချီ အရိုအသေ ပြုခြင်း၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး ချီးမြှောက်ခြင်းဖြင့် ကောင်းစွာကျေးဇူးတုံ့ပြန်ခြင်းငှာ မလွယ်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ရတနာ ၃-ပါးအရ သဗ္ဗညုဘုရား၊ လောကုတ္တရာ တရား ၉-ပါး၊ အရိယာ ၈-ယောက်တည်း၊ သရဏဂုံ လုံးဝ မယူဖူးသူအတွက် ဤသုတ်မိန့်သည်။</p> <p>ဆရာ ၃-မျိုးမကပါ သရဏဂုံဆရာ၊ သောတာပတ္တိမဂ်ဆရာ၊ အရဟတ္တမဂ်ဆရာဟု ၃-မျိုးသာ ပြသော်လည်း ရှင်ဆရာ၊ ပိဋကသင်ဆရာ၊ ကမ္မဝါဆရာ၊ သကဒါဂါမိမဂ်ဆရာ၊ အနာဂါမိမဂ်ဆရာတို့လည်း ကျေးဇူးများသည်။ ထို့ကြောင့် သာသနာနှင့် မစပ်သူများ သရဏဂုံ၌၊ သီလကမ္မဋ္ဌာန်း ပရိကမ်ဝိပဿနာဉာဏ်များကို ပဌမမဂ်၌၊ အထက် မဂ်ဖိုလ်များကိုအရဟတ္တမဂ်၌ မှီသည်ဖြစ်ရကား ဆရာအားလုံးပါပြီး ဖြစ်သည်။</p> <p>ဆရာများ ကျေးဇူးကြီး၍ အကြိမ် ရာထောင် တည်ခြင်း ၅-ပါးနှင့် ရှိခိုး၊ နေ့စဉ် သင်္ကန်းအစုံ ရာထောင်၊ ဆွမ်းအုပ်ရာထောင်လှူ၊ စကြဝဠာပြည့် ရတနာကျောင်းကြီး ဆောက်၊ ထောပတ်ဆီဦး စသည့် ဆေးများလှူသော်လည်း ဆရာကျေးဇူး မကုန်။</p> <h3>၅-ဝဇိရူပမသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ အမာဟောင်းနှင့်တူသော စိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်၊ လျှပ်စစ်နှင့်တူသော စိတ်ရှိသူပုဂ္ဂိုလ်၊ ဝရဇိန်နှင့်တူသော စိတ်ရှိသူပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>အမာဟောင်းနှင့်တူသော စိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည်စိတ်ဆိုးတတ် များစွာပင်ပန်းတတ်၏၊ အနည်းငယ်ပြောရုံမျှ စိတ်နာခက်ထန်ကာ စိတ်ဆိုးခြင်းကို ထင်စွာပြုတတ်သည်၊ အမာဟောင်းသည် သစ်သားစ၊ အိုးခြမ်းကွဲ တခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် သွေးပြည် အရိအရွဲများ လွန်စွာထွက်သည်၊ ထိုအမာဟောင်းနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>လျှပ်စစ်နှင့်တူသောစိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်အတိုင်းသိ၏၊ မျက်စိအမြင်ရှိသော ယောက်ျားသည် အလွန်မှောင်သောညဉ့်၌ လျှပ်စစ်ပြက်ခိုက်ဝယ် ရူပါရုံကို မြင်သည်၊ ထိုယောက်ျားနှင့် တူသည်။</p> <p>ဝရဇိန်နှင့်တူသောစိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူတို့သည် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိသည်ဖြစ်၍ မျက်မှောက်ပြုလျက် ရောက်၍နေ၏။ ဝရဇိန် မခွဲမဖျက်နိုင်သော ပတ္တမြားကျောက်တစုံတရာ မရှိ၊ ထိုဝရဇိန်နှင့် တူသူတည်းဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-387 <hr> ဥပမာနှီးနှောပုံ မျက်စိအမြင်ရှိသူကား ယောဂီ၊ အမိုက်မှောင်ကား သောတာပတ္တိမဂ် ပယ်အပ်သောကိလေသာ၊ လျှပ်စစ်လက်ခြင်းနှင့် သောတာပတ္တိမဂ်ဖြစ်ချိန်၊ လျှပ်စစ်အရောင်ဖြင့် အမြင်ရှိသူ ယောက်ျားသည် ပတ်ဝန်းကျင် မြင်သလို သောတာပတ္တိမဂ်ခဏ နိဗ္ဗန်မြင်သည်၊ လျှပ်စစ်လက် သကဒါဂါမိမဂ်ဉာဏ်ဖြစ်၊ လျှပ်စစ်ရောင်ဖြင့် ပတ်ဝန်းကျင်မြင်၊ သကဒါဂါမိမဂ် ခဏ နိဗ္ဗာန်မြင်၊ အမှောင်ပြန်ရောက်၊ အနာဂါမိမဂ် ပယ်အပ်သော ကိလေသာ၊ လျှပ်စစ်လက် အနာဂါမိမဂ်ဉာဏ်ဖြစ်၊ လျှပ်စစ်ရောင်ဖြင့် ပတ်ဝန်းကျင်မြင်၊ အနာဂါမိမဂ် ခဏ၌ နိဗ္ဗာန်ကိုမြင်၊ ဤသို့ သိအပ်သည်။</p> <p>ဝရဇိန်နှင့် တူသော စိတ်ရှိသူ ဝရဇိန်နှင့် အရဟတ္တမဂ်၊ ပတ္တမြားကျောက်ကား အရဟတ္တမဂ်ပယ်အပ်သော ကိလေသာ၊ ဝရဇိန်၏ မဖောက်နိုင်သော ဝတ္ထုမရှိသလို အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ဖြင့် မဖြတ်နိုင်သော ကိလေသာမရှိ၊ ဝရဇိန်ဖြင့်ပေါက်လျှင် တဖန် ပြန်မပြည့်သလို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် ဖြတ်ပြီး ကိလေသာပြန်မဖြစ်၊ ဤသို့သိအပ်သည်။</p> <h3>၆-သေဝိတဗ္ဗသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ မှီဝဲဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ အရိုအသေ အလေးအမြတ် ပြု၍ မှီဝဲဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ် ဤသာသနာတော်၌ မိမိအောက် သီလ သမာဓိ ပညာယုတ်သူတည်း၊ သနားစောင့်ရှောက်လို၍ကား မှီဝဲထိုက်သည်၊ မိမိ အကျိုးငှာသာ မမှီဝဲထိုက်။</p> <p>မှီဝဲဆည်းကပ်လုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်မှာ- မိမိနှင့်သီလ သမာဓိ ပညာတူသူတည်း၊ တူသူကို မှီဝဲထိုက်ကြောင်းကား သီလ သမာဓိ ပညာတူသော သူတော်ကောင်းများအတွက် သီလ စသည်ကိုအကြောင်းပြုသော စကား ငါတို့အားဖြစ်မည်၊ ထိုစကားသည် ငါတို့အား အစဉ်မပြတ်သောစကားဖြစ်ကာ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းဖြစ်မည်၊ ထို့ကြောင့်တည်း။</p> <p>ရိုသေလေးမြတ်စွာ မှီဝဲဆည်းကပ်လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ- မိမိထက် သီလ သမာဓိ ပညာလွန်သူတည်း၊ လွန်သူကိုမှီဝဲထိုက်ကြောင်းကား မပြည့်စုံသောသီလ သမာဓိ ပညာအစု၊ ပြည့်စုံစေ၍ ပြည့်စုံပြီးကိုလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့်ချီးမြှောက်ရပေမည်၊ ထို့ကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး နီဟီယတိ ပုရိသော နိဟီနသေဝီ စသော ဂါထာကိုပါဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-388 <hr> သီလယုတ်မြတ်ခဲ့ပုံက ၅-ပါးသီလရှင်ကို ၈-ပါးသီလရှင်က မမှီဝဲအပ်၊ ၁၀-ပါး သီလရှင်ကို စတုပါရိသုဒ္ဓိ သီလရှင်က မမှီဝဲအပ်၊ သီလအတွက် ကျေးဇူးမများသော တရားများကိုကြဉ်၍ ကျေးဇူးများသော တရားများကို မှီဝဲခြင်းကား ပညာဖြင့် ချီးမြှောက်သည်မည်သည်၊ သမာဓိပညာနည်းတူပင်။</p> <h3>၇-ဇိဂုစ္ဆိတဗ္ဗသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ စက်ဆုပ်ထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ လျစ်လျူရှုထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ မှီဝဲဆည်းကပ်လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>စက်ဆုပ်ထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ သီလမရှိ သဘောယုတ်၍ ရဟန်းတု ရဟန်းယောင်သာ ဖြစ်သူတည်း၊ ထိုဒုဿီလကို မမှီဝဲထိုက်ကြောင်းမှာ ဤဒုဿီလကို အတုမယူမိစေကာမူ “ဤပုဂ္ဂိုလ်မှာ မိတ်ဆွေယုတ်ရှိသည်၊ မိတ်ဆွေယုတ်နှင့်ပေါင်းသည်” ဟု မကောင်းသတင်းထွက်နိုင်သည်။</p> <p>မစင်တွင်းကျသောမြွေသည် မကိုက်စေကာမူ မစင်လိမ်းပေနိုင်သော ဆယ်သူနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>လျစ်လျူရှုထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သူမှာ- ဤလောက၌ အချို့ သူသည် စိတ်ဆိုးတတ်များစွာပင်ပန်းတတ်၏၊ အနည်းငယ်ပြောရုံမျှ စိတ်နာခက်ထန် စိတ်ဆိုးခြင်းကို ထင်စွာပြုတတ်သည်၊ အမာဟောင်းသည် သစ်သားစ အိုးခြမ်းကွဲ တခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် သွေးပြည်အရိအရွဲများ လွန်စွာယိုထွက်သည်၊ ထိုအမာဟောင်းနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>လောင်နေဆဲ ထင်းသားမီးစသည် သစ်သားစ အိုးခြမ်းကွဲတခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် လွန်စွာဖျစ်ဖျစ်မည်သည်၊ ထိုမီးစနှင့်တူသူတည်း။ မစင်တွင်းသည် သစ်သားစ အိုးခြမ်းကွဲ တခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် မကောင်းသောအနံ့ လွန်စွာဖြစ်သည်၊ ထိုမစင်တွင်းနှင့် တူသတည်း၊ ထိုဒေါသသမားကို မမှီဝဲထိုက်ကြောင်းမှာ ငါ့ကိုဆဲမူလည်း ဆဲရာ၏၊ ခြိမ်းခြောက်မှု လည်း ခြိမ်းခြောက်ရာ၏၊ အကျိုးမဲ့ ပြုမူလည်း ပြုရာ၏၊ ထို့ကြောင့်တည်း။</p> <p>မှီဝဲဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ- သီလရှိ၍ သဘောကောင်းသူတည်း၊ ထိုသီလဝန္တကို မှီဝဲထိုက်ကြောင်းမှာ ဤသီလဝန္တကို အတုမယူမိစေကာမူ “ဤပုဂ္ဂိုလ်မှာ မိတ်ဆွေကောင်းရှိသည်၊ မိတ်ဆွေကောင်းနှင့် ပေါင်းသည်” ဟု ကျော်စောသတင်း ထွက်နိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး နီဟီယတိ ပုရိသော နိဟီနသေဝီ စသော ဂါထာကိုပါ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-389 <hr> လျစ်လျူရှုရမည့် ဒေါသသမား- ရင်းနှီးစွာ အနီးကပ်ပေါင်းလျှင် စိတ်ဆိုးတတ်သလို ဖယ်ထားလျှင်လည်း စိတ်ဆိုးတတ်သည်၊ ထို့ကြောင့် မမှီဝဲနှင့်၊ ကောက်ရိုးမီးလို လျစ်လျူရှုရမည်၊ ကောက်ရိုးမီးကို အနီးကပ်လှုံလျှင် ကိုယ်လောင်နိုင်၍ အဝေးမှလှုံလျှင် အချမ်းမပျောက်ပါ၊ ထို့ကြောင့် မနီးမဝေးက ကောက်ရိုးမီးကို လှုံရသကဲ့သို့တည်း။</p> <h3>၈-ဂူထဘာဏိသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ မစင်နံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူ၊ ပန်းနံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူ၊ ပျားပမာ ချိုသာသော စကားကို ဆိုတတ်သူတို့တည်း။</p> <p>မစင်နံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူဟူသည်- ဤလောက၌ ပွဲသဘင် ပရိသတ် ဆွေမျိုးများအလယ်၊ အသင်းအဖွဲ့များအလယ်၊ မင်းမျိုးများအလယ်၌ တည်နေသူ့အချို့ကို ခေါ်ဆောင်၍ “အမောင်ယောက်ျား၊ လာ၊ သင်သိသမျှ ဆိုပါ” ဟု သက်သေထား မေးအပ်သော် ထိုသူသည် မသိကို အသိ၊ အသိကိုမသိ၊ မမြင်ကို မြင်၊ မြင်သည်ကို မမြင်ဟု မိမိကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ သူတပါးကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ လက်ဆောင် အစားအစာကြောင့်သော် လည်းကောင်း သိလျက် မမှန်စကားကို ပြောဆိုသူတည်း။</p> <p>ပန်းနံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူဟူသည်- ဤလောက၌ ပွဲသဘင် စသည်များဝယ် တည်နေသူ အချို့ကို ခေါ်ဆောင်၍ သက်သေထား မေးအပ်သော် သိ မသိ၊ မြင် မမြင်ကို ဘယ်အကြောင်းကြောင့်မျှ မမှန်စကားကို မပြောဆိုသူတည်း။</p> <p>ပျားပမာ ချိုသာသော စကားကို ဆိုတတ်သူဟူသည်- စကားကြမ်းကို ပယ်၍ အပြစ်ကင်းကာ နားချမ်းသာသော နှစ်လိုဖွယ်မှီ၍ နှလုံးသို့ သက်ဝင်ယဉ်ကျေးသော လူများ နှစ်သက်မြတ်နိုးဖွယ်ရာ စကားကိုသာ ဆိုတတ်သူတည်း။</p> <h3>၉-အန္တသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ကန်းသောပုဂ္ဂိုလ်၊ တဘက်မြင် ပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-ဘက်မြင်ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>ကန်းသောပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- မရသေးသော စည်းစိမ်ဥစ္စာကို ရအောင်၊ ရပြီးသော စည်းစိမ်ဥစ္စာလည်း တိုးပွားအောင် ပြုနိုင်သော ပစ္စုပ္ပန် ပညာမျက်စိ မရှိသလို ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ အပြစ်ရှိ မရှိ ယုတ် မြတ် မည်းညစ် ဖြူစင်သော အဖို့ရှိသော တရားများကိုသိနိုင်သော တမလွန်ပညာမျက်စိလည်း မရှိသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-390 <hr> တဘက်မြင်ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ပစ္စုပ္ပန် ပညာမျက်စိသာ ရှိ၍ တမလွန်ပညာမျက်စိ မရှိသူတည်း။</p> <p>နှစ်ဘက်မြင်ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ပစ္စုပ္ပန် တမလွန် ပညာမျက်စိ ၂-ဘက်လုံးရှိသူတည်းဟု မိန့်ပြီး ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး၏ အကျိုးအပြစ်များ ပါဝင်သော နစဝ ဘောဂါ တထာ ရူပါ စသော ၆-ဂါထာကိုလည်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀-အဝကုဇ္ဇသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ မှောက်အိုးနှင့် တူသော ပညာရှိ ပုဂ္ဂိုလ်၊ ခါးပိုက်နှင့် တူသော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်၊ ကြီးကျယ်သော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>မှောက်အိုးနှင့်တူသော ပညာရှိဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ရဟန်းတော်များထံ တရားနာရန် ကျောင်းသို့ မပြတ်သွားရာ ရဟန်းတော်များက အစ အလယ် အဆုံး ကောင်းခြင်းရှိ၍ အနက်သဒ္ဒါနှင့် ပြည့်စုံသော တရားကို ဟောကြသည်၊ အားလုံးပြည့်စုံ၍ စင်ကြယ်သော အကျင့်မြတ်ကို ပြကြသည်။</p> <p>ထိုသူသည် တရားနာရာ နေရာ၌ နေလျက် တရား၏ အစကိုလည်း နှလုံးမသွင်း၊ အလယ်အဆုံးကိုလည်း နှလုံးမသွင်း၊ ထိုနေရာမှ ထသော်လည်း အားလုံး နှလုံးမသွင်း၊ မှောက်ထားသော အိုး၌ လောင်းအပ်သော ရေသည် ဘေးလျှောကျ၍ အိုး၌ မတည်၊ ထိုမှောက်အိုးနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>ခါးပိုက်နှင့် တူသော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် တရားနာရာ နေရာ၌ နေလျက် တရား၏ အစ အလယ် အဆုံး အားလုံးကို နှလုံးသွင်းသည်၊ ထိုနေရာမှ ထသော်ကား အားလုံးကိုပင် နှလုံးမသွင်းမိ၊ ယောက်ျား၏ ခါးပိုက်အတွင်း၌ နှမ်း ဆန်ကတွတ်မုန့် ဆီးသီးစသော အထူးထူးသော ခဲဖွယ်များ ရောပြွမ်းလျက် ရှိကုန်၏၊ ထိုသူ နေရာမှထသော် သတိမေ့ခြင်းကြောင့် ခဲဖွယ်အားလုံး ဖြန့်ကြဲလိုက်မိသည်။ ထိုခါးပိုက်နှင့် တူသူတည်း။</p> <p>ကြီးကျယ်သော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် တရားနာရာ နေရာ၌ နေစဉ် လည်းကောင်း၊ နေရာမှ ထစဉ် လည်းကောင်း အားလုံးကို နှလုံးသွင်းမိသည်၊ လှန်အိုး၌ လောင်းသော ရေသည် တည်နေ၍ မလျှောကျပေ၊ ထိုလှန်အိုးနှင့် တူသူတည်းဟုမိန့်ပြီး အဝဇ္ဇပညာ ပုရိသော စသော ၇-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>အစအလယ်အဆုံး ၃-ပါး ခွဲခြားပုံ- ဒေသနာ သာသနာ ၂-မျိုးလုံး၌ပင် အစ အလယ် အဆုံး အစရှိရာ ဒေသနာ၌ ၄-ပါဒရှိ ၁-ဂါထာတွင် ပဌမပါဒသည် အစ၊ ၂-ပါဒ အလယ်၊ စတုတ္ထပါဒအဆုံး ဖြစ်သည်။ အနုသန္ဓေတရှိသော သုတ်အတွက် နိဒါန်း<br> <br>စာမျက်နှာ-391 <hr> သည် အစ၊ အနုသန္ဓေသည် အလယ်၊ ဤသို့ ဟောသည် ဟူသော နိဂုံးသည် အဆုံး၊ အနုသန္ဓေများသော သုတ်အတွက် ပဌမအနုသန္ဓေသည် အစ၊ အလယ် အနုသန္ဓေများ သည် အလယ်၊ အဆုံး အနုသန္ဓေသည် အဆုံးတည်း။</p> <p>သာသနာတော်အတွက် ခွဲခြားပုံ- သီလအစ၊ သမာဓိအလယ်၊ ဝိပဿနာအဆုံး။ တနည်း စဉ်ယူသော် သမာဓိ ဝိပဿနာမဂ်တစုံ၊ ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ်တစုံ၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်တစုံ စလယ်ဆုံးဟု ခွဲပါ၊ ၂-ခုစီ။ တနည်းခွဲလျှင် သီလ သမာဓိအစ၊ ဝိပဿနာမဂ်အလယ်၊ ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်အဆုံးဖြစ်သည်။</p> <h3>၁-ဒေဝဒူတဝဂ်၊ ၁-သဗြဟ္မကသုတ်</h3> <p>အကြင်အမျိုးတို့၏ သားသမီးတို့သည် မိမိအိမ်၌ မိဘများကို လုပ်ကျွေးပူဇော်ကြ၏၊ ထိုအမျိုးတို့သည် ဗြဟ္မာ၊ လက်ဦးဆရာ၊ အဝေးမှယူဆောင်၍မူလည်း အလှူခံထိုက်သူ နှင့် အတူနေသည်မည်ကုန်၏။ ဗြဟ္မာ၊ လက်ဦးဆရာ၊ အဝေးမှယူဆောင်၍မူလည်း အလှူခံထိုက်သူဟူသော ဤအမည်သည် မိဘများ၏အမည်တည်း။</p> <p>ထိုသို့မည်ကြောင်းကား မိဘတို့သည် သားသမီးများအား ကျေးဇူးများစွာ ရှိကြ၏၊ အသက်ကို စောင့်ရှောက်ကြ၊ ကျွေးမွေးကြ၍ ဤလောကကို ညွှန်ပြကြ၏ဟု မိန့်ပြီး မိဘများသည် သားသမီးများအတွက် ဗြဟ္မာစသည် မည်၍ အစဉ်သနားတတ်သောကြောင့် ပညာရှိသားသမီးသည် မိဘများကို ရိုသေစွာ စားဝတ်နေရေး ကျန်းမာရေးဖြင့် လုပ်ကျွေးရာသည်၊ မိဘလုပ်ကျွေးသော သားသမီးများ မျက်မှောက်ဘဝမှာပင် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းခံပြီး တမလွန်ဘဝ နတ်ပြည်၌ ပျော်ရသည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မိဘနှင့် ဗြဟ္မာတူပုံ- ဗြဟ္မာကြီးများ မေတ္တာစသည် ၄-ပါးမှီသလို မိဘများလည်း သားသမီးများအပေါ် မစွန့်ပါ။ ကိုယ်ဝန်ရှိလာလျှင် “ဘယ်အခါ ရောဂါကင်းပြီး အင်္ဂါစုံတဲ့သားကို မြင်ရပါ့” ဟု မေတ္တာဖြစ်သည်၊ နို့စို့အရွယ် ကြမ်းပိုးစသည် ကိုက်၍ငိုလျှင် ကရုဏာဖြစ်သည်၊ သွားလာနိုင်ချိန်၊ အရွယ်ရောက်ချိန်၌ ထောပတ်ကြည်၌ဆွတ်သော ဂွမ်းပမာ မုဒိတာဖြစ်သည်၊ သားမယားရ၍ တအိုးတအိမ်ထူထောင်နိုင်ချိန်၌ ဥပေက္ခာဖြစ်သည်။</p> <p>မိဘနှင့် လက်ဦးဆရာ- ဤသို့ နေထိုင်သွားလာ အိပ်စားပါ၊ ဤသူ သင့်အစ်ကို မောင်ညီမပဲ၊ ဤအလုပ် လုပ်သင့်သည်၊ မလုပ်သင့်၊ ဤသူကိုပေါင်းသင့်သည်၊ မပေါင်းသင့်ဟု သင်ပြပေး၍ လက်ဦးဆရာများမှာ မိဘပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>နောက်ပိုင်းမှ သင်ပေးသော ဆင်အတတ် မြင်းအတတ်ဆရာ၊ သရဏဂုံဆရာ၊ စာချဆရာ၊ သောတာပတ္တိမဂ်ဆရာစသည်တို့ကား နောက်ဆရာများသာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-392 </p><hr> <h3>၂-အာနန္ဒသုတ်</h3> <p>“အရှင်ဘုရား၊ အကြင်သို့သဘောရှိသော သမာဓိဖြင့် ဝိညာဉ်ရှိသော ဤကိုယ်၌လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ဖြစ်သော အာရုံအားလုံးတို့၌လည်းကောင်း ငါဟူသော အခြင်းအရာအားဖြင့်ဖြစ်သော အဟံကာရဒိဋ္ဌိ၊ ငါ့ဥစ္စာဟူသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်သော မမံကာရတဏှာ၊ ထောင်လွှားသော အခြင်းအရာအားဖြင့်ဖြစ်သော မာနာနုသယတို့သည် မဖြစ်ကြရာ၊ အကြင်စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိ (စေတောဝိမုတ္တိ)၊ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ်ပညာ (ပညာဝိမုတ္တိ) သို့ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်အား အဟံကာရ မမံကာရ မာနာနုသယတို့ မဖြစ်ကြပါ။</p> <p>ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိ အရဟတ္တဖိုလ်ပညာသို့ရောက်နေသော ရဟန်းအား ထိုသဘောရှိသော သမာဓိကို ရခြင်းသည် ဖြစ်ရာပါသလော” ဟု အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားရာ “သမာဓိကိုရခြင်းဖြစ်ရာသည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>“ထိုသဘောရှိသောသမာဓိကို ရခြင်းသည် ရဟန်းအား အဘယ်သို့ ဖြစ်ရာပါအံ့နည်း” ဟု လျှောက်ပြန်ရာ ဘုရားရှင်က “ဤသာသနာတော်၌ သင်္ခါရအားလုံးတို့၏ ငြိမ်းရာ ဥပဓိအားလုံးကို စွန့်ပယ်ရာ တဏှာကုန်၍ တပ်မက်ခြင်းကင်းရာ ချုပ်ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်သည် ငြိမ်သက်မွန်မြတ်၏” ဟု ရဟန်းအား အကြံဖြစ်၏၊ ဤသို့သာလျှင် သဘောရှိသော သမာဓိကို ရခြင်းဖြစ်ရာသည်ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဤနိဗ္ဗာန်ကိုရည်ရွယ်၍ ပါရာယနဝဂ်တွင် ပုဏ္ဏကလုလင်၏အမေး၌— “လောက၌ မိမိ သူတပါးခန္ဓာကိုယ်များကို ပညာဖြင့် ဆင်ခြင်မိသောကြောင့် အကြင်ရဟန္တာအား လောကဝယ် ဘယ်အာရုံ၌မျှ မတုန်လှုပ်၊ ငြိမ်းအေး၍ အခိုးအငွေ့ဆင်းရဲခြင်း တပ်မက်ခြင်းကင်းသည်၊ ထိုရဟန္တာသည် ပဋိသန္ဓေ အို နာ သေကို ကူးမြောက်ပြီးသူဟု ငါဆိုသည်” ဟု ဟောခဲ့ကြောင်း မိန့်သည်။ (ဤသုတ်ဂါထာများ၌ အရဟတ္တဖိုလ် သမာဓိကိုပင် ဟောသည်။)</p> <h3>၃-သာရိပုတ္တသုတ်</h3> <p>“ငါဘုရားသည် အကျဉ်းအကျယ် ၂-မျိုးလုံးအားဖြင့် တရားဟောကြားခဲ့သော်လည်း ထိုးထွင်း၍သိနိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို ရခဲကုန်၏” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်တော်မူရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ကျဉ်းကျယ် ၂-မျိုးလုံး ဟောကြားခဲ့သော် တရားတော်ကို ထိုးထွင်းသိနိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်များ ရှိကြပါလိမ့်မည်၊ ယခုအခါကား တရားဟောချိန်ပါ ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သာရိပုတ္တရာ၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤသာသနာတော်၌ ဝိညာဉ်ရှိသော ကိုယ်၌လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ ဖြစ်ကုန်သော အာရုံ အားလုံးတို့၌ လည်းကောင်း အဟံကာရ မမံကာရ မာနာနုသယတို့ မဖြစ်ကုန်လတ္တံ့၊ အကြင် အရဟတ္တဖိုလ် သမာဓိ<br> <br>စာမျက်နှာ-393 <hr> အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် (မြန်မာ)<br> အရဟတ္တဖိုလ်ပညာသို့ရောက်နေသောပုဂ္ဂိုလ်အား အဟံကာရ မမံကာရ မာနာနုသယတို့ မဖြစ်ကုန်၊ ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိ၊ အရဟတ္တဖိုလ်ပညာသို့ရောက်၍ နေကုန်အံ့ဟု ကျင့်ရာသည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သာရိပုတ္တရာ၊ ရဟန်းအား အကြင်အခါမှ စ၍ ဝိညာဉ်ရှိသော ဤကိုယ်၌လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ ဖြစ်ကုန်သော အာရုံအားလုံးတို့၌ လည်းကောင်း အဟံကာရ စသည်တို့ မဖြစ်ကုန်၊ အကြင်အရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိပညာသို့ ရောက်နေသောပုဂ္ဂိုလ်အား အဟံကာရ စသည်တို့ မဖြစ်ကုန်၊ ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိပညာသို့ ရောက်၍နေသော ရဟန်းကို တဏှာဖြတ်ပြီးသူ သံယောဇဉ်လွန်ပြီးသူ ကောင်းစွာမာနကို ပယ်ခြင်းကြောင့် ဆင်းရဲအဆုံးကို ပြုပြီးသူဟူ၍ ဆိုအပ်၏၊ ဤသဘောကိုရည်၍ ပါရာယနဝဂ်တွင် ဥဒယလုလင် အမေး၌—</p> <p>ကာမသညာ၊ ဒေါမနဿ ဤ ၂-ပါးကို ပယ်သော ထိနကို ပယ်နုတ်၍ ကုက္ကုစ္စကို ပိတ်ပင်သော ဥပေက္ခာ သတိစင်ကြယ်ခြင်းရှိသော သမ္မာသင်္ကပ္ပ ရှေ့သွားရှိ၍ အဝိဇ္ဇာကို ဖျက်နိုင်သော အရဟတ္တဖိုလ်ကို ငါဆို၏ဟု ဟောခဲ့ကြောင်း မိန့်ကြားသည်။</p> <p>သိနိုင်သူ ရခဲသည်- အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ဉာဏ်ကို စေ့ဆော်ထိပါးလို၍ ဤစကား ဘုရားမိန့်သည်၊ အရှင်မြတ်က “တပည့်တော် သိနိုင်ပါသည်” ဟု တိုက်ရိုက်မလျှောက်သော်လည်း “တင်းတင်းရင်းရင်း ဘုရားရှင် ဟောတော်မူပါ၊ ဘုရားဟော တရားကို နည်းရာထောင်ဖြင့် သိအောင် တပည့်တော် ကြိုးစားပါမည်၊ သိဖို့ရာ တပည့်တော် တာဝန်ပါ” ဟူသောအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် တရားဟောဖို့ရာကို တောင်းပန်သည်။</p> <h3>၄-နိဒါနသုတ်</h3> <p>(ဝဋ်ဆင်းရဲသို့ရောက်စေတတ်သော) ကံဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ လောဘ ဒေါသ မောဟတို့တည်း၊ အကြင်ကံကို ယောဂီသည် ပြုအပ်၏၊ လောဘကြောင့်ဖြစ်၏၊ လောဘလျှင် အကြောင်းနိဒါန်း၊ အကြောင်းသမုဒယရှိ၏၊ ထိုကံရှိသူ၏ အတ္တဘော ဖြစ်ရာဘုံ၌ ထိုကံသည် အကျိုးပေး၏၊ ထိုကံ အကျိုးပေးရာဘုံဝယ် မျက်မှောက်ဘဝ၌ သော်လည်းကောင်း၊ ဒုတိယဘဝ၌သော်လည်းကောင်း၊ အဆက်ဆက်သော ဘဝ၌ သော် လည်းကောင်း ထိုကံ၏အကျိုးကို ခံစားရသည်။<br> အကြင်ကံကို ဒေါသသည်... မောဟသည် ပြုအပ်၏ စသည်တူပြီ။</p> <p>ကောင်းစွာ သိုမှီးထားအပ်ကုန်သော မျိုးစေ့ကောင်းများကို လယ်ယာကောင်း၌ ပြုပြင်ထားသောမြေကောင်း၌ ကြဲချအပ်ကုန်၏။ မိုးလည်း ကောင်းစွာ ရွာသွန်းလျှင် မျိုးစေ့များသည် ကြီးပွား စည်ပင်ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်ကုန်ရာသကဲ့သို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-394 <hr> (ဝဋ်ကင်းရာနိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေတတ်သော) ကံဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟတို့တည်း၊ အကြင်ကံကို အလောဘသည် ပြုအပ်၏၊ အလောဘကြောင့် ဖြစ်၏၊ အလောဘလျှင် အကြောင်းနိဒါန်း၊ အကြောင်း သမုဒယ ရှိ၏၊ လောဘကင်းသော် ထိုကံကို ပယ်ပြီးဖြစ်၏။ အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ဖြတ်ပြီးဖြစ်ကာ နုတ်ပြီးထန်းပင်ရာလို အသစ်မဖြစ်တော့ပေ၊ နောင်ဖြစ်မည့်သဘော မရှိ။<br> အကြင်ကံကို အဒေါသသည်... အမောဟသည် ပြုအပ်၏စသည် တူပြီ။</p> <p>ကောင်းစွာ သိမ်းထားအပ်ကုန်သော မျိုးစေ့ကောင်းများကို ယောက်ျားသည် မီးတိုက်၍ မီးသွေးဖြစ်အောင် ပြုပြီးလျှင် လေပြင်း၌မူလည်း လွှင့်ငြားအံ့၊ ရေစီးသန်သော မြစ်၌မူလည်း မျှောငြားအံ့၊ ဤသို့ပြုအပ်သော် ထိုမျိုးစေ့သည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ ဖြတ်ပြီးဖြစ်ကာ နုတ်ပြီးထန်းပင်ရာလို အသစ်မဖြစ်တော့ပေ၊ နောင်ဖြစ်မည့် သဘော မရှိသကဲ့သို့တည်း ဟု မိန့်ပြီး လောဘဇံ၊ ဒေါသဇံ စေဝစသော ၂-ဂါထာကိုလည်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ်</h3> <p>သုတ္တန်နည်းကံ ၁၁-ပါး- ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယ၊ ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယ၊ အပရာပရိယဝေဒနီယ ဟု ၃-ပါး (အဟောသိကံမပါ)၊ ဂရုက၊ ဗဟုလ၊ အာသန္န၊ ကဋတ္တာကံ (၄-ပါး)၊ ဇနက၊ ဥပတ္ထမ္ဘက၊ ဥပပီဠက၊ ဥပဃာတက (၄-ပါး)။</p> <p>ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနိယကံ- ဇောဝီထိ တခု၌ ဇော ၇-ကြိမ်တွင် ကုသိုလ်ဖြစ်စေ၊ အကုသိုလ်ဖြစ်စေ ပဌမဇောစေတနာတည်း၊ ဤဘဝ အကျိုးပေးသည်။ ကာကဝတ်တိယ၊ ပုဏ္ဏသူဌေးများ ကုသိုလ်ကျိုး၊ နန္ဒဘီလူး၊ နန္ဒလုလင်၊ နန္ဒနွားသတ်သမားများ၊ ကောကာလိက ရဟန်းမိုက်၊ သုပ္ပဗုဒ္ဓသာကီဝင်၊ ဒေဝဒတ်၊ စိဉ္စမာဏဝိကာတို့ အကုသိုလ်ကျိုး မျက်မှောက်ရကြသည်။</p> <p>၎င်းကံ ယခုဘဝ အကျိုးမပေးလျှင် အဟောသိကံမည်သည်၊ သားမုဆိုးသည် သားကောင်ကို မြားဖြင့် ပစ်ရာ ထိမှန်လဲကျ မုဆိုးမိသားစု ဝမ်းသာရသည်။ (အကျိုးပေးပုံနှင့် ကံ)။ မြားမမှန်၍ လွတ်ပြေးသော သမင်ကမူ ဤအရပ်ကို ပြန်မကြည့်တော့ပေ။ (အဟောသိကံ ဖြစ်ပုံ)။</p> <p>ဥပပဇ္ဇဝေဒနိယကံ- သတ္တမဇော စေတနာတည်း၊ ဒုတိယဘဝ အကျိုးပေးသည်။ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ သမာပတ် ၈-ပါးက ဗြဟ္မာ့ပြည်အကျိုးပေး၊ ကြွင်းသမာပတ်များ အဟောသိကံ။ အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ အနန္တရိယကံ ၅-ပါးတွင် ကံတပါးက အကျိုးပေး၊ ကြွင်းကံ ၄-ပါး အဟောသိကံ၊ အထက် သားမုဆိုးဥပမာနှင့် ဆက်မှတ်လေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-395 <hr> အပရာပရိယဝေဒနိယကံ- အလယ်ဇော ၅-ချက် စေတနာတည်း၊ သံသရာလည်သမျှ တတိယဘဝမှ စ၍ အကျိုးပေးသည်၊ ခွေးမုဆိုးသည် သမင်ကိုမြင်၍ ခွေးလွှတ်ရာ မိသောနေရာ၌ သမင် ခွေးကိုက်ခံရသကဲ့သို့တည်း။ ဤကံမှ လွတ်သော သတ္တဝါမည်သည် မရှိ။</p> <p>ဂရုကကံ- ကြီးလေးသော ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ မဟဂ္ဂုတ်၊ အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ပဉ္စာနန္တရိယကံများတည်း၊ ဤကံများ ရှိနေသမျှကြွင်းကံများ အကျိုးမပေးနိုင်၊ ကောင်းဆိုး ပဋိသန္ဓေကျိုး ၂-မျိုး၊ ကံအလျောက် အကျိုးပေးသည်၊ မုန်ညင်းစေ့မျှ ငယ်သော်လည်း ကျောက်ခဲ သံလုံးသည် ရေမပေါ်၊ မြုပ်ဆင်း သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ဗဟုလကံ- ကာလရှည်ကြာ အထုံအကျင့်ပါ၍ ပြုအပ်သော အားကြီးသော ကံများတည်း၊ အားကြီးသော ကုသိုလ်များတွင် ဝမ်းသာစွာ ပြုအပ်၊ အကုသိုလ် များတွင် ပင်ပန်းစွာ ပြုအပ်သော ကံများလည်း ယင်းအမည်ရသည်။ လက်ဝှေ့သမား ၂-ဦးတွင် အားကြီးသူက ငယ်သူကို လဲသွားစေသလို အထုံအကျင့် အရသော်လည်းကောင်း၊ များသော နီးကပ်မှု အရသော်လည်းကောင်း အားကြီးသော ကံက (အားငယ်သော ကံကို လွှမ်းမိုး၍) အကျိုးပေးသည်။</p> <p>ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း၏ ကံထူး- မင်းစစ်ရှုံး၍ အမတ်တဦးနှင့် မြည်းစီး ထွက်ပြေးရသည်၊ တောအုပ်တခုဝင်စဉ် ဆာလောင်လှ၍ ပုဆိုးကြား ထားယူလာသော ရွှေရေသောက်ခွက်တွင်းရှိ ထမင်းကို ကိဉ္စအမတ်က ဆက်သရာ ၄-ပုံ ပုံခိုင်းသည်။ မြည်းပါတွက်မှ ၃-ဦးသာ ရှိသည်၊ ၄-ပုံ ပုံခိုင်းသည်ကို နားမလည်၍ အမတ်က မေးရာ “မှတ်မိချိန်မှ စ၍ မလှူဘဲ မစားဖူးခဲ့၊ တောကြီးအလယ် အလှူခံလာ မလာ၊ သင့်တာဝန်မဟုတ်၊ ငါသဒ္ဓါရှိလျှင် အလှူခံရပေမည်၊ ပင့်သာ ပင့်လိုက်” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>မဟာတိဿထေရ် အလှူခံကြွ ဆွမ်းချိန်ပါဘုရားဟု ၃-ကြိမ် အမတ်ပင့်သံကို ဒိဗ္ဗသောတ အဘိညာဉ်ဖြင့် အရှင်မြတ်ကြားကာ အကြောင်းစုံသိ၍ ချီးမြှောက်ရန် ကြွလာရာ မင်းကြီးသည် စုပုံထည့်လှူပြီး “အာဟာရနှင့် စပ်၍ ပင်ပန်းဆင်းရဲမှု တရံတဆစ်မျှ မဖြစ်ရပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။ အမတ်လည်း “မစားဝံ့၍ လှူသလို မြည်းကလည်း လှူလိုသည်၊ မင်းကြီးသိ၍ မြည်းဝေစုပါ လှူပြန်သည်၊ အရှင်မြတ် ပြန်ကြွပြီး သံဃာ အားလုံးအားပင် လှူသည်။</p> <p>ကောင်းကင်က သပိတ်ပြန်ကြွလာ ဆွမ်းအပိုကို ပိုစေလျှင် ကောင်းမှာပဲဟု ဆာလောင်လှ၍ မင်းကြီးကြံစည်ရာ အကြံကို သိသော အရှင်မြတ်သည် အားလုံး လောက်ငအောင် ပြု၍ သပိတ်ကို ကောင်းကင်က လှုပ်လိုက်သည်၊ သပိတ်သည် မင်းကြီးလက်တွင်း ရောက်လာ ၃-ဦးလုံးအတွက် ပြည့်စုံသည်။ မင်းကြီးသည် သပိတ်ကို ဆေး၊ သုတ်ပြီး အပေါ်ရုံ ခြုံထည်ကို သပိတ်၌ ထည့်၍ “အရှင်မြတ်လက် သပိတ်တည်ပါစေ” ဟု ကောင်းကင်က ပို့ဆက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-396 <hr> ထို့နောက် ဘုရားဇာတ်တော် ၈-ပုံ ၁-ပုံကို အတောင် ၁၂၀-ရှိ မဟာစေတီ တည်မပြီးမီ သေချိန်နီးလာသောမင်းကြီးသည် မဟာစေတီတောင်မျက်နှာ၌ အိပ်လျက် သံဃာများရွတ်သော နိကာယ်ငါးရပ်ကို ကြားနာစဉ် နတ်ပြည်ခြောက်ထပ်မှ ရထား ၆-စင်း ကောင်းကင်၌ တည်လာသည်။</p> <p>ကုသိုလ်ပြုပြီး စာရင်းကိုလည်း မင်းကြီးကြားနာရာ အခြားကုသိုလ်များ၌ မထူးခြား၊ စစ်ရှုံးစဉ် ရွှေခွက်ထမင်းကို ၄-ပုံပုံ၍ ရှင်တိဿအား လှူခဲ့သည်ဟုကြားမှ ရပ်ခိုင်းပြီး သံဃာအား နှစ်သက်ဖွယ် နတ်ပြည်မေးလျှောက်သည်၊ ဘုရားလောင်းများ စံရာ တုသိတာဟု မိန့်ကြ၊ မင်းလည်းကွယ်လွန်၍ တုသိတာရထားစီးသည်။ အားကြီးသော ကံအကျိုးပေးပုံတည်း။</p> <p>အာသန္နကံ- သေခါနီးအောက်မေ့နိုင်သော ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံတည်း၊ နွားအပြည့်ရှိ နွားခြံတံခါးဖွင့်လွှတ်လျှင် ခြံကပ်နေသောနွားသည် ပျည့်နဲ့နဲ့ နွားအိုကြီးပင် ဖြစ်စေ၊ ရှေးဦးထွက်ခွင့်ရသလို အခြားကံများရှိသော်လည်း သေခါနီးကံက အကျိုးပေးသည်။</p> <p>ကုသိုလ်ကံကြောင့် နတ်ပြည်ရောက်- နှစ် ၅၀-လုံး ရေလုပ်ငန်းရှင်တဦး သေခါနီး မထနိုင်တော့ချိန် တောင်ပေါ်ကျောင်းတိုက်၊ ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင် အရှင်စူဠကိဿသိ၍ “မပျက်စီးပါစေနှင့်” ဟု ကြံကာ လူနာအိမ်ကြွ အခြေအနေပေး သတိဖြစ်စေပြီး သီလယူနိုင် မယူနိုင်မိန့်ရာ ယူပါမည်လျှောက်သဖြင့် အရှင်မြတ်က သရဏဂုံ ၃ ပါးပေးသည်။ သီလပေးဖို့ ငါးပါးသီလ စကားဆိုသောအခါ လျှာပြတ်ကျသည်၊ အရှင်မြတ်လည်း သင့်လောက်ပြီဟုကြံကာ ပြန်ကြွခဲ့၏၊ လူနာလည်း ကွယ်လွန်၍ စာတုမဟာရာဇ်ဘုံ၌ဖြစ်သည်။ နတ်သားလည်း ရှေးကံကိုဆင်ခြင်သိ၍ အရှင်မြတ်ထံပြန်လာပြီး ငါးပါးသီလအထိ ယူနိုင်လျှင် အထက်နတ်ပြည်အထိ ဖြစ်ပါမည်ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းသမား သာသနာစော်ကား၍ မိကျောင်းပြိတ္တာဖြစ်- သောတာပန်ဖြစ်ရန် နှစ် ၃၀-ပတ်လုံး ဒွတ္တိံသကမ္မဋ္ဌာန်းကို သရဇ္ဈာယ်နေသော ကာလဥပါသကာသည် ကမ္မဋ္ဌာန်းအရိပ်အရောင်မျှ မဖြစ်နိုင်ရကား “ဘုရားသာသနာသည် ထွက်မြောက်ကြောင်းမဟုတ်နိုင်” ဟု အယူဖောက်ပြန်ပြီးသေသော် ဂင်္ဂါမြစ်၌ ဥသဘရှိသော မိကျောင်းပြိတ္တာဖြစ်သည်၊ တချိန်တွင် ကစ္ဆကဆိပ်သို့ ရောက်လာသော ကျောက်တိုက်လှည်း ၆၀-ကို နွားများနှင့် ကျောက်များကိုပါ စားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-397 <hr> ကဋတ္တာကံ- အထက်ကံ ၃-ပါးမှလွတ်သော အမှတ်မဲ့ကံတည်း၊ အရူးပစ်သော တုတ်ချောင်း တနေရာရာရောက်သလို (အထက်ကံ ၃-ပါးမရှိလျှင်) တနေရာရာ၌ အကျိုးပေးသည်။</p> <p>ဇနကကံ- ကံတခုသည် ပဋိသန္ဓေကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေ၍ ပဝတ္တိကျိုးကို အခြားကံကဖြစ်စေသည်။ မိခင်က မွေးပေး၍ နို့ထိန်းက ကျွေးမွေးသည်၊ ဇနကကံသာတည်း။</p> <p>ဥပတ္ထမ္ဘကကံ- ထောက်ပံ့ပေးသော ကုသိုလ် အကုသိုလ် ၂-မျိုးတည်း၊ ကုသိုလ်ကြောင့် သုဂတိ၌ဖြစ်၊ ထပ်ထပ်ပြုသောကုသိုလ်ကံသည် ထောက်ပံ့ပေးရကား နှစ်ပေါင်း သိန်းသန်းသုဂတိ၌ ကျက်စားရသည်။ အကုသိုလ်ကြောင့် ဒုဂ္ဂတိ၌ဖြစ်၊ ထပ်ထပ်ပြုသော အကုသိုလ်ကံသည် ထောက်ပံ့ပေးရကား နှစ်ပေါင်း သိန်းသန်းဒုဂ္ဂတိ၌ သာ ဖြစ်ရသည်။ (တနည်းကား) ပဋိသန္ဓေ ပဝတ္တိအခါ၌ ရုပ်နာမ်အကျိုးကို ဖြစ်စေသော ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံကား ဇနက၊ အကျိုးကို ကိုယ်တိုင်မဖြစ်စေဘဲ အခြားကံများဖြစ်စေထားသော အကျိုး၌ ချမ်းသာဆင်းရဲကြာရှည်အောင် ထောက်ပံ့သည်ကား ဥပတ္ထမ္ဘကတည်း။</p> <p>ဥပပီဠကကံ- အခြားကံများ ဖြစ်စေထားသောအကျိုး၌ ချမ်းသာဆင်းရဲ အချိန် တိုအောင် ကပ်နှိပ်စက်သည်၊ နှိပ်စက်ပုံမှာ ကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးနေစဉ် အကုသိုလ်ကံ၊ အကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးနေစဉ် ကုသိုလ်ကံက အကျိုးပေးခွင့်မရအောင် ကပ်နှိပ်စက်သည်။ ကြီးပွားနေသော သစ်ပင်ချုံနွယ်ကို တုတ် ဓားဖြင့် ရိုက်ဖြတ်က မကြီးထွားနိုင်တော့သလိုတည်း၊ သုနက္ခတ်ရဟန်း၏ အကုသိုလ်ကံသည် မူလကုသိုလ်ကံကို၊ သူသတ်သမား၏ ကုသိုလ်ကံသည် မူလအကုသိုလ်ကံကို ကပ်နှိပ်စက်သည်။</p> <p>နှစ်-၅၀ လူသတ်သမားနှင့် တာဝတိံသာ- ရာဇဂြိုဟ်မြို့၌ နှစ် ၅၀-လုံး ခိုးသူသတ်ယောက်ျားကို အိုသဖြင့် မင်းက အနားပေးလိုက်သည်။ သူသတ်သမားသည် အလုပ်လုပ်နေစဉ်က ဖြစ်သလို ဝတ်စားရသည်၊ ယခု ကောင်းစွာစား၊ ကောင်းစွာဝတ်မည်ကြံပြီး မယားကို နို့ထမင်းချက်ခိုင်းကာ မြစ်ဆိပ် ရေချိုးသွားသည်။ အဝတ်သစ်များဝတ်ပြီး ပြန်လာရာတွင် အရှင်သာရိပုတ္တရာကို တွေ့သဖြင့် “အကုသိုလ်အလုပ်မှလည်း ကင်းပြီ၊ အရှင်မြတ်ကိုလည်း ဖူးရပြီ” ဟု ဝမ်းသာစွာ အရှင်မြတ်ကို အိမ်ပင့်၍ နို့ဆွမ်း ဆက်ကပ်သည်။</p> <p>ဆွမ်းကပ်ပြီး အနုမောဒနာ နာရ၍ အနုလောမဉာဏ်ဖြစ်ရပြီ။ အရှင်မြတ်အပြန် လိုက်ပို့ပြန်အလာ၊ သားငယ်မိခင်နွားမနင်းခံရ ကွယ်လွန်၍ တာဝတိံသာ၌ ဖြစ်ရသည် ဟု ဘုရားဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-398 <hr> ဥပဃာတကကံ- အားနည်းသော ကံတပါးကို ကပ်သတ်တတ်သော (မူလကံကျိုး ကိုဖြတ်ကာ မိမိဝင်အကျိုးပေးသော) ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံတည်း၊ ဥပစ္ဆေဒကကံလည်း မည်သည်။ ကပ်သတ်ပုံမှာ- ကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးနေချိန် အကုသိုလ်ကံတခုထွက်လာပြီး၊ အကုသိုလ်အကျိုးပေးနေချိန် ကုသိုလ်ကံတခုထွက်လာပြီး မူလပေးနေသော ထိုကံဟောင်းကို ဖြတ်ကြစေသည်။ အဇာတသတ်၏ မိုက်မဲမှုကံသည် မူလကုသိုလ်ကံကို ဖြတ်ပစ်သည်၊ အင်္ဂုလိမာလ၏ မဂ်ကုသိုလ်သည် မူလအကုသိုလ်ကံကို ဖြတ်ပစ်သည်၊ သုတ္တန်နည်း ကံ ၁၁-ပါးဝေဖန်ပုံတည်း။</p> <h3>အဘိဓမ္မာနည်း ကံ ၁၆-ပါး ဝေဖန်ပုံ</h3> <p>၁။ ဂတိသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (သုဂတိ ဘဝဖြစ်နေ၍ အကျိုးပေးခွင့် မရဟူလို။)</p> <p>၂။ ဥပဓိသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (မကောင်းမှုကြောင့် ကျွန်မသားဖြစ်ပေမယ့် ရုပ်လှ၍ အလုပ်ကြမ်းမလုပ်ရ၊ သားရှင်းလို ဥစ္စာထိန်းစသည် ဆောင်ရွက်ရသည်။)</p> <p>၃။ ကာလသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကမ္ဘာဦးနှင့်တူချိန် စားစရာပေါများ၍ အကုသိုလ်အကျိုးပေးခွင့်မရ။)</p> <p>၄။ ပယောဂသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကပ်သင့်ချိန် ကပ်၊ ရှောင်သင့်ချိန် ရှောင်၊ ပြေးသင့်ချိန် ပြေး၊ လက်ဆောင်ထိုးသင့်ချိန် ထိုးစသည်အားထုတ်ကာ မကောင်းကျိုးလွတ်သည်။)</p> <p>၅။ ဂတိဝိပတ္တိကိုစွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ဒုဂ္ဂတိဘဝခံမည်။)</p> <p>၆။ ဥပဓိဝိပတ္တိကိုစွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကျွန်မသားဖြစ်ရုံမျှမက အရုပ်ဆိုးလှသဖြင့် ယောက်ျားဖြစ်က ဆင်ထိန်း၊ မြင်းထိန်း၊ မိန်းမဖြစ်က ထမင်းချက်၊ အမှိုက်သွန်စသည် ရွံ့ဖွယ်ရာများသာလုပ်ရသည်။)</p> <p>၇။ ကာလဝိပတ္တိကိုစွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (အစာရှားချိန် စည်းစိမ်ပျက်ချိန် စသည်များ၌ မကောင်းကျိုးရသည်။)</p> <p>၈။ ပယောဂဝိပတ္တိကို စွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကပ်သင့်ချိန် ကပ်၊ ရှောင်သင့်ချိန် ရှောင် စသည် အားမထုတ်က ခံရမည်။)</p> <p>၉။ ဂတိဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ ဒုဂ္ဂတိဘဝ၌ ဖြစ်သူအား ကုသိုလ်ကံက ကောင်းကျိုးမပေးနိုင်။</p> <p>စာမျက်နှာ-399 <hr> <p>၁၀။ ဥပဓိဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ၊ (ကုသိုလ်ကြောင့် မင်းသားဖြစ်သော်လည်း ကန်းနေ၍ အိမ်ရှေ့မင်းရာထူးမရ။)</p> <p>၁၁။ ကာလဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ၊ (အစာရှားချိန် စည်းစိမ်ပျက်ချိန် လူများ ကောင်းကျိုးမဖြစ်။)</p> <p>၁၂။ ပယောဂဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ (ကပ်သင့်ချိန် ကပ် စသည် အားမထုတ်က ကောင်းကျိုးမပေး။)</p> <p>၁၃။ ဂတိသမ္ပတ္တိကိုစွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (သုဂတိဘဝ အကျိုးပေးသည်။)</p> <p>၁၄။ ဥပဓိသမ္ပတ္တိကို စွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (မင်းသားဖြစ်၍ ဥပဓိပြည့်စုံရကား အိမ်ရှေ့မင်း စသည်ဖြစ်သည်။)</p> <p>၁၅။ ကာလသမ္ပတ္တိကိုစွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (ကမ္ဘာဦးအချိန်၊ အစားအစာပေါချိန်ဖြစ်၍ ကောင်းကျိုးရသည်။)</p> <p>၁၆။ ပယောဂသမ္ပတ္တိကိုစွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (အားထုတ်ခြင်းဖြင့် အကျိုးရသည်။)</p> <h3>ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်နည်း ကံ ၁၂-ပါး ဝေဖန်ပုံ</h3> <p>၁။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ အဟောသိ ကမ္မဝိပါကော— အကျိုးပေးလှည့် ပြီးဖြစ်သော အတိတ်ကံ။<br> ၂။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ နာဟောသိ ကမ္မဝိပါကော— အကျိုးပေးလှည့် မရသေးသော အတိတ်ကံ။<br> ၃။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ အတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခု အကျိုးပေးလှည့် ရနေသော အတိတ်ကံ။<br> ၄။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ နတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခု အကျိုးပေးလှည့် မရသေးသော အတိတ်ကံ။<br> ၅။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင်အကျိုးပေးလှည့်ရမည့် အတိတ်ကံ။<br> ၆။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ န ဘဝိဿတိ ဝိပါကော— နောင်အကျိုးပေးလှည့် မရမည့် အတိတ်ကံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-400 <hr> ၇။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ အတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခု အကျိုးပေးလှည့် ရသော ပစ္စုပ္ပန်ကံ။<br> ၈။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ နတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခုအကျိုးပေးလှည့် မရသော ပစ္စုပ္ပန်ကံ။<br> ၉။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင် အကျိုးပေးလှည့် ရမည့် ပစ္စုပ္ပန်ကံ။</p> <p>၁၀။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ န ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင် အကျိုးပေးလှည့် မရမည့် ပစ္စုပ္ပန်ကံ။</p> <p>၁၁။ ဘဝိဿတိ ကမ္မံ၊ ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင်အားထုတ်မည့် အကျိုးပေးလှည့်ရမည့် အနာဂတ်ကံ။</p> <p>၁၂။ ဘဝိဿတိ ကမ္မံ၊ န ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင်အားထုတ်မည့် အကျိုးပေးလှည့်မရမည့် အနာဂတ်ကံ။</p> <p>ကံများသွင်းယူပုံ- ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်နည်း ၁၂-ပါး၊ အဘိဓမ္မာနည်း ၁၆-ပါးကို မိမိနေရာမှ ရွှေ့ရှားလျှင် သုတ္တန်နည်း ၁၁-ပါးတို့သာ ဖြစ်ကြသည်။ ယင်း ၁၁-ပါး ကိုလည်း မိမိနေရာမှ ရွှေ့ရှားလျှင် ဒိဋ္ဌဓမ္မ၊ ဥပပဇ္ဇ၊ အပရာပရိယဝေဒနီယ ၃-ပါးတို့ သာတည်း၊ ယင်း ၃-ပါးပြောင်းရွှေ့ မရ၊ နေရာမြဲသည်။</p> <p>ဥပမာနှီးနှောပုံ- မျိုးစေ့များနှင့် ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ တူသည်။ မျိုးစေ့မီးရှို့သော ယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ မီးနှင့် မဂ်ဉာဏ်၊ မျိုးစေ့မီးလောင်ချိန်နှင့် မဂ်ဉာဏ်ကြောင့် ကိလေသာမျှော့ သေချိန်၊ မီးသွေးဖြစ်ချိန်နှင့် ခန္ဓာဝဋ်မြစ် ပြတ်တည်ချိန်၊ လေလွှင့် ရေမျော၍ ဘာမျှမဖြစ်ချိန်နှင့် ခန္ဓာ ၅-ပါးချုပ်၍ ဘဝသစ်၌ ပဋိသန္ဓေ မယူ ချိန် အတူဟု မှတ်သားအပ်သည်။</p> <h3>၅-ဟတ္ထကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် အာဠဝီပြည် ယင်းတိုက်တောဝယ် နွားများသွားလမ်း သစ်ရွက်အခင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် အညောင်းပြေ လမ်းလျှောက်လာသော ဟတ္ထက-အာဠဝကမင်းသားသည် ဘုရားရှင်ကို မြင်လျှင် ချဉ်းကပ်ရှိခိုးပြီး “ချမ်းသာစွာ ကျိန်းစက်တော်မူရပါ၏လော” ဟု လျှောက်ရာ “ချမ်းသာစွာ ကျိန်းစက်ရပါ၏၊ လောက၌ ချမ်းသာစွာ အိပ်စက်ရသူများတွင် ငါဘုရားလည်း တဦးပါဝင်သည်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ဆောင်းရာသီည အေးချမ်းလှ၍ တပို့တွဲနှင့် တပေါင်းအကူး ကြား ၈-ရက် သည် ဆီးနှင်းများစွာ ကျချိန်ပါ။ မြေပြင်သည် နွားခွာရာများဖြင့် ကြမ်းနေပါသည်။ သစ်ရွက်အခင်းပါးသည့်ပြင် သစ်ပင်၏ အရွက်များလည်း ကျရကား သင်္ကန်းတော်များပင် အေးကုန်ပါသည်။ အရပ်လေးမျက်နှာမှ လေအေးသည်လည်း တိုက်ခတ်နေ...<br> <br>စာမျက်နှာ-401 <hr> ပါလျက် ချမ်းသာစကား မိန့်ကြားတော်မူနိုင်ပါပေသည်” ဟု မင်းသား လျှောက်တင်ရာ ဘုရားရှင်က—</p> <p>“မင်းသား၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤအရာ၌ သင့်ကို ပြန်မေးမည်၊ သဘောကျသလို သင်ဖြေ၊ ဆိုမည့်စကားကို သင်မည်ပုံ ထင်သနည်း၊ ဤလောက၌ သူကြွယ်အား ဖြစ်စေ၊ သူကြွယ်သားအားဖြစ်စေ လေလုံမိုးလုံ အခင်းအကျင်း အခမ်းအနားစုံသော တိုက်အိမ်ကြီးဝယ် နှစ်သက်လောက်သော မယား ၄-ယောက်က ယုယမှုမျိုးစုံဖြင့် ပြုစုရာ ထိုသူကြွယ် ချမ်းသာစွာ အိပ်နိုင် မအိပ်နိုင်” အမေးကို “အိပ်ရပါကြောင်း” ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“ရာဂနှင့်စပ်၍ ကိုယ်စိတ် ပင်ပန်းသူသည် အအိပ်ဆင်းရဲသည်— မဟုတ်လော”၊ “ဆင်းရဲပါသည် ဘုရား” ဘုရားရှင် အမေးကို မင်းသားပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“ရာဂနှင့် စပ်၍ ပင်ပန်းသော သူကြွယ်ဖြစ်စေ၊ သူကြွယ်သားဖြစ်စေ ဆင်းရဲစွာ အိပ်ရသည်၊ ထိုရာဂကို ငါဘုရား ပယ်နုတ်ပြီးပြီ၊ နောင် ပေါ်မလာနိုင်၊ ထို့ကြောင့် ငါဘုရား ချမ်းသာစွာ အိပ်ရသည်” ဟု မိန့်ပြီး “ဒေါသ မောဟနှင့် စပ်၍ ကိုယ်စိတ် ပင်ပန်းသူများ အအိပ်ဆင်းရဲ မဆင်းရဲ” မေးတော်မူသည်။ မင်းသားလည်း “ဆင်းရဲကြောင်း” ဝန်ခံလျှောက်ထားရသည်။</p> <p>ဟတ္ထကအာဠဝက လက်ဆင့်ကမ်း ပြောင်းကာ ကြီးပွားလာရသော မင်းသားဖြစ်သည်။ ဖြစ်ရပ်နှင့် စပ်၍ ဓမ္မဒေသနာ ဖြစ်မည်ကို မြင်၍ ထိုလမ်းကြွ သစ်ရွက်ခင်း၌ ဘုရားရှင် ထိုင်နေတော်မူသည်။ မင်းသားသည်လည်း ဥပါသကာ ၅၀၀-နှင့် နံနက် စောစောထ၊ ဘုရားထံသွားရာ ဘုရားပူဇော်ဖို့ ပန်းခူးလို၍ လမ်းမကြီးမှ ထွက်၊ သွားလမ်းရောက်လာသည်။</p> <p>အန္တရဋ္ဌက- တပို့တွဲ လမကုန်မီ ၄-ရက်၊ တပေါင်းလ အစ ၄-ရက်၊ အကူးကြား ၈-ရက်ကို အန္တရဋ္ဌက အခါဟု ခေါ်သည်၊ ၄-မျက်နှာလုံးမှ လာသော လေကား ဝေရမ္ဘလေ တည်း။</p> <p>“မင်းသား၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤမင်းသားသည် လောက၌ အအိပ်အနေ ချမ်းသာဆင်းရဲသူတို့ကို မသိ၊ သိစေမည်” ဟု ဘုရားရှင် ရည်ရွယ်တော်မူပြီး တရားဒေသနာ ပွားတော်မူသည်။</p> <h3>၆-ဒေဝဒူတသုတ်</h3> <p>သေမင်းတမန် သုံးမျိုးမှာ ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် အစုဖြင့် ပြစ်မှုပြုသူ၊ အချို့သူသည် ထိုပြစ်မှုကြောင့် သေလျှင် ငရဲ၌ဖြစ်ရ၊ ငရဲထိန်းများက လက်ဆွဲပြီး ထိုသူကို<br> <br>စာမျက်နှာ-402 <hr> ယမမင်းအား ပြကြသည်— “မင်းမြတ်၊ ဤယောက်ျားသည် မိဘများ၌ သားသမီးဝတ္တရား၊ ရဟန်းတော်များ၌ လူ့ကျင့်ဝတ်များ ချွတ်ယွင်းပါသည်၊ ဘိုးဘွားစသော ကြီးသူများကိုလည်း မရိုသေပါ၊ ဒဏ်ပေးတော်မူပါ” ဟုလည်း တင်ကြသည်။</p> <p>၁။ “အမောင်ယောက်ျား၊ လူ့ပြည်မှာ ပေါ်လွင်သော ပဌမ သေမင်းတမန် ကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မမြင်ခဲ့ပါ”၊ “လူ့ပြည်မှာ ခါးကိုင်းနှေးကွေး တောင်ဝှေးအားထား တုန်ရီစွာသွားလျက် အသက် ၈၀၊ ၉၀၊ ၁၀၀ အိုနာညှင်းဆိုး သွားကျိုးဆံဖြူ အိုသူဘိုးဘွားကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မြင်ခဲ့ပါ၏”၊ “အမောင်ယောက်ျား၊ သိကြားလိမ္မာ ကြီးရင့်သည်ဖြစ်ပါလျက် ငါသည်လည်း အိုခြင်းသဘောရှိ၏၊ ရှောင်မလွတ်နိုင်၊ ယခုအခါ ကိုယ်နှုတ်စိတ်အစုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါပြုမည်၊ ဤအကြံမျိုး မဖြစ်ခဲ့ပါသလော”၊ “အရှင်၊ ကောင်းမှုပြုဖို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ပါ၊ ကျွန်ုပ်မေ့လျော့ခဲ့ပါသည်။”</p> <p>ယမမင်းအမေးကို ငရဲသား ဤသို့ဖြေဆိုပြီးနောက် ယမမင်းက— အမောင်ယောက်ျား၊ သင်မေ့ပြီး ကောင်းမှုမပြု (ပြစ်မှုသာပြုသည်)၊ ထိုမေ့လျော့ဒဏ် တန်ပြန်၍ သင့်ကို မချွတ်ပြုကြလိမ့်မည်၊ ထိုပြစ်မှုကို သင့်မိဘ ညီအစ်ကို အစ်မ နှမ ဆွေမျိုးသားချင်း စသည်တို့ ပြုသည်မဟုတ်၊ သင်သာစင်စစ်ပြုပစ်ခဲ့သည်။ ထိုပြစ်မှုကျိုးများ သင်သာ ခံစားရမည်ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>၂။ “အမောင်ယောက်ျား၊ လူ့ပြည်မှာ ပေါ်လွင်သော ဒုတိယ သေမင်းတမန် ကို သင် မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မမြင်ခဲ့ပါ”၊ “လူ့ပြည်မှာ အနာနှိပ်စက် ကျင်ကြီးကျင်ငယ် ပေရေလျက် အိပ်ရသော သူတပါးဖေးကူမှ ထနိုင်ထူနိုင် အိပ်နိုင်သော မိန်းမယောက်ျား လူနာများကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မြင်ခဲ့ပါ၏”။ “အမောင်ယောက်ျား၊ သိကြားလိမ္မာ ကြီးရင့်သည်ဖြစ်ပါလျက် ငါသည်လည်း နာခြင်းသဘောရှိ၏၊ ရှောင်မလွတ်နိုင်၊ ယခုအခါ ကိုယ်နှုတ်စိတ်အစုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါပြုမည်၊ ဤအကြံမျိုး မဖြစ်ခဲ့ပါသလော”၊ “အရှင်၊ ကောင်းမှုပြုဖို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ပါ၊ ကျွန်ုပ်မေ့လျော့ခဲ့ပါသည်။”</p> <p>ယမမင်းအမေးကို ငရဲသားဤသို့ဖြေဆိုပြီးနောက် ယမမင်းက— အမောင်ယောက်ျား.. စသည်ဖြင့် ပြစ်မှုကျိုးများ သင်သာခံစားရမည်ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>၃။ “အမောင်ယောက်ျား၊ လူ့ပြည်မှာ ပေါ်လွင်သော တတိယ သေမင်းတမန် ကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မမြင်ခဲ့ပါ”၊ “လူ့ပြည်မှာ သေပြီး ၁-ရက်၊ ၂-ရက်၊ ၃-ရက် လည်းဖြစ်သော ဖူးဖူးရောင်လျက် ရုပ်ဆင်းပျက်၍ ပြည်ပုပ်ထွက်ကာ စက်ဆုပ်ဖွယ်ကောင်း မိန်းမယောက်ျား မသာလောင်းကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မြင်ခဲ့ပါ၏”။</p> <p>စာမျက်နှာ-403 <hr> အမောင်ယောက်ျား၊ သိကြားလိမ္မာ၊ ကြီးရင့်သည်ဖြစ်ပါလျက် ငါသည်လည်း သေခြင်းသဘောရှိ၏၊ ရှောင်မလွတ်နိုင်၊ ယခုအခါ ကိုယ်နှုတ်စိတ်အစုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါပြုမည်၊ “ဤအကြံမျိုး မဖြစ်ခဲ့ပါသလော”<br> “အရှင်၊ ကောင်းမှုပြုဖို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ပါ၊ ကျွန်ုပ်မေ့လျော့ခဲ့ပါသည်”</p> <p>ယမမင်း၏အမေးကို ငရဲသား ဤသို့ ဖြေဆိုပြီးနောက် ယမမင်းက— အမောင်ယောက်ျား စသည်ဖြင့် ပြစ်မှုကျိုးများ သင်သာခံစားရမည်ဟု ဆိုလိုက်သည်။ တတိယသေမင်းတမန်နှင့်စပ်၍ ငရဲသားကို ယမမင်းမေးစစ်ပြီးနောက် ဆိတ်ဆိတ်နေစဉ် ထိုယောက်ျားကို ငရဲထိန်းများက အောက်ပါအတိုင်း နှိပ်စက်ကြသည်။</p> <p>၁။ လက် ၂-ဘက် ခြေ ၂-ဘက် ရင်အလယ်၌ လောလောပူသော သံစို့ကိုရိုက်နှက်ခြင်းဟူသော အနှောင်အဖွဲ့ ၅-မျိုး ကြမ္မာဆိုးကို ပြုကြသည်၊ ထိုသံစို့ ၅-ချက် နှက်ရာနေရာတို့၌ ထိုယောက်ျားသည် ကျင်နာစပ်ရှား ပြင်းထန်သော ဝေဒနာများကို ခံစားရသည်၊ ပြစ်မှုကံမကုန်သေးသမျှ မသေသေးပေ။</p> <p>၂။ ထိုသူကို ငရဲထိန်းများက ဆွဲငင်ပြီး ဓားမကြီးများဖြင့် ခုတ်ကြသည်၊ ဆင်းရဲစွာခံစားရပုံ၊ ကံမကုန်သမျှ မသေသေးပုံ၊ အလားတူပင်။</p> <p>၃။ စောက်ထိုးမိုးမျှော်ဆွဲကာ ပဲခွပ်များဖြင့် ခုတ်ရွှေကြသည်။<br> ၄။ ရထားမှာတပ်၍ မီးလောင်မြေပြင်၌ အခေါက်ခေါက် မောင်းနှင်ကြသည်။<br> ၅။ အလျှံပြောင်ပြောင် မီးတောင်ကြီးသို့ တက်စေ ဆင်းစေကြသည်။</p> <p>၆။ စောက်ထိုးမိုးမျှော်ဆွဲကာ မီးလျှံထိန်ညီး သံအိုးကြီး၌ ပစ်ချကြသည်။ ထိုသူသည် ထိုသံအိုးကြီး၌ အမြှုပ်ထလျက် ကျက်ကာ တကြိမ်ပေါ် တကြိမ်မြုပ် တကြိမ်ဖီလာမျောသည်၊ ထိုသံအိုးကြီး၌ ထိုယောက်ျားသည် ကျင်နာစပ်ရှား ပြင်းထန်သော ဝေဒနာများကို ခံစားရသည်၊ ပြစ်မှု ကံမကုန်သေးသမျှ မသေသေးပေ။</p> <p>၇။ ထိုသူကို ငရဲထိန်းများက အဝီစိငရဲကြီး ၌ ပစ်ချကြပြန်သည်။ အဝီစိငရဲကြီးကား ၄-ထောင့်ရှိ၍ တံခါး ၄-ပေါက်ရှိသည်၊ ညီညာစွာ သံတံတိုင်းကာ သံပြားမိုးထားသည်။ သံမြေပင်မှာ မီးလျှံပြောင်ပြောင် တောက်လောင်နေသည်။ မီးလျှံချင်းစပ်ကာ ထက်ဝန်းကျင် ယူဇနာတရာ အနှံ့ တည်နေသည်...ပိန့်။</p> <p>ယမမင်းရှေးက ကြံစည်ခဲ့ပုံမှာ— “ဤလောက၌ လူများစွာတို့သည် ဤမျှလောက် ယုတ်မာမှုပြုသူမှန်သမျှ ဤသို့ထူးပြား ကံကြမ္မာများ အပြုခံကြရသည်၊ ငါလူဖြစ်၍ ဘုရားလည်းပွင့်လျှင် ဘုရားကို ဆည်းကပ်ရ၍ ငါ့အား ဘုရားရှင်တရားဟောလျှင် ငါလည်း တရားသိလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-404 <hr> ကြံစည်ဖူးသည်။ ထိုယမမင်း၏အကြံကို ရဟန်းပုဏ္ဏား သူတပါးပြောသံကို ကြားရ၍ ငါဟောသည်မဟုတ်၊ ငါကိုယ်တိုင် ထင်ရှားစွာသိမြင်၍ သိမြင်သည့်အတိုင်း ဟောသည်—မိန့်။</p> <p>သေမင်းတမန်များ နှိုးဆော်ပါလျက် မေ့လျော့နေသူများသည် ယုတ်နိမ့်သော ငရဲကျကာ ကာလရှည်ကြာ စိုးရိမ်ပူဆွေးကြရသည်။ ဤလောက၌ ကိလေသာကင်းကွာ သူတော်စင်တို့ကား တမန်သေမင်း နှိုးဆော်ခြင်းကြောင့် အရိယဓမ္မ၌ တရံတခါမျှ မမေ့လျော့ကြပါ။</p> <p>သူတော်ကောင်းတို့သည် ဘဝ၌ ဥပါဒါန်၏ ဘေးကိုရှုမြင် မခင်မင်ရကား ဖြစ်သေကင်းရာ နိဗ္ဗာန်၌ ကျွတ်လွတ်ကြသည်။ မေ့လျော့မရှိ ချမ်းသာရှိကြ၊ ယခုဘဝ၌ပင် ကိလေစင်ဝေး ရန်ဘေးလွန်မြောက် သူတော်ကောင်းမှန်သမျှ ဒုက္ခလုံးစုံ လွန်မြောက်ကြကုန်သည်—မိန့်။</p> <p>ဒေဝဒူတ- သေမင်းတမန် သူအို သူနာ သူသေတို့သည် ထိတ်လန့်မှု ဖြစ်စေတတ်ရကား၊ “ယခုပင် သေခြင်းအနီးအပါး သင်သွားရတော့မည်” ဟု နှိုးဆော်သလိုဖြစ်၍ သေမင်းတမန်မည်သည်၊ တနည်း တန်ဆာဆင်ငြား နတ်တပါးသည် ကောင်းကင်မှာ တည်၍ “ဘယ်နေ့သင်သေမည်” ဟု ဆိုလျှင် ထိုနတ်စကား ယုံကြည်အပ်သလို သူအို သူနာ သူသေများ မြင်ရလျှင်လည်း “သင်လည်း ဤသဘောပင်” ဟု နှိုးဆော်သလို ဖြစ်သည်၊ သူအိုစသည်တို့၏ ထိုစကား အမှန်သာဖြစ်ရကား နတ်ပြောသည်နှင့် တူတော့သည်၊ ဤသို့ နတ်နှင့်တူသော တမန်ဖြစ်၍လည်း ဒေဝဒူတမည်သည်။</p> <p>တနည်း- ဘုရားလောင်းမှန်သမျှ၊ သူအို သူနာ သူသေ ရဟန်းများကိုမြင်မှ ထိတ်လန့်ပြီး တောထွက် ရဟန်းပြုကြသည်၊ ဤသို့လျှင် စင်ကြယ်သောနတ်တို့၏ တမန်ဖြစ်၍လည်း ဒေဝဒူတ မည်သည်။</p> <p>ငရဲထိန်းရှိ-မရှိ- ငရဲထိန်းမရှိ၊ ယန္တရားရုပ်ကဲ့သို့ ကံကသာပြုဖွယ်ကိစ္စ ပြုစေသည်ဟု အချို့ ထေရ်များ မိန့်ဆိုကြသည်။ “အတ္ထိ နိရယေ နိရယပါလာတိ၊ အာမန္တာ။ အတ္ထိစ ကာရုဏိကမ္မာ” စသောနည်းဖြင့် အဘိဓမ္မာ၌ ငရဲထိန်းမရှိ ဟူသော ထိုစကား ပယ်ပြီးသားဖြစ်သည်၊ လူ့ပြည်၌ ရာဇဝတ်သားကို နှိပ်စက် ကွပ်မျက်သူများ ရှိသလို ငရဲပြည်၌လည်း ငရဲထိန်းရှိသည်သာ။</p> <p>ယမမင်း ဟူသည် သူတော်ကောင်း ဝေမာနိက ပြိတ္တာမင်း ဖြစ်သည်၊ နတ်ဗိမာန်၌ ပဒေသာပင် ဥယျာဉ် ကချေသည် စသော စည်းစိမ်အားလုံးကို တခါတခါ ခံစား၍ တခါတခါ မကောင်းသောကံကျိုးကို ခံစားရသည်။ တရားရှိမင်းဖြစ်၍ တဦးတည်းမဟုတ်၊ တံခါး ၄-ပေါက်မှာ ၄-ဦးရှိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-405 <hr> သူအိုညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ်- မောင်တို့ကြည့်ကြ၊ ငါလည်း သင်တို့လို နုပျိုစဉ်က အားခွန်ဗလ ပြည့်ဝလျင်မြန်ခဲ့သည်၊ ယခုငါ့မှာ ထိုအားအစုံ ကုန်ခဲ့ပြီ၊ လက်ခြေရှိငြား၊ ကိစ္စမပြုတော့နိုင်၊ အအိုမလွတ်၍ ဤပုံဖြစ်ရသည်၊ ငါသာမဟုတ်၊ သင်တို့လဲ အအိုမလွတ်၊ ငါ့အပေါ်မှာလို သင်တို့အပေါ်လဲ အအိုရောက်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မအိုခင် ကောင်းမှုပြုကြ ဆိုရာကျသည်။</p> <p>သူနာညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ်- မောင်တို့ကြည့်ကြ၊ ငါလဲ သင်တို့လို ရောဂါကင်းခဲ့သည်၊ ယခု ငါ့မှာ အနာနှိပ်စက်၍ မိမိကျင်ကြီး ကျင်ငယ်၌ နစ်မျောကာ ထမရပါ၊ လက်ခြေရှိငြား ကိစ္စများ မပြုတော့နိုင်၊ အနာမလွတ်၍ ဤပုံဖြစ်ရသည်။ ငါသာမဟုတ်၊ သင်တို့လဲ အနာမလွတ်၊ ငါ့အပေါ်မှာလို သင်တို့အပေါ်လဲ အနာရောက်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မနာခင်ကောင်းမှုပြုကြ— ဆိုရာကျသည်။</p> <p>သူသေညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ်- မောင်တို့၊ သုသာန်၌ပစ်ထား၍ ဖူးရောင်ခြင်း စသည်သို့ရောက်သော ငါ့ကိုကြည့်ကြ၊ အသေမလွတ်၍ ဤပုံဖြစ်ရသည်၊ ငါသာမဟုတ်၊ သင်တို့လဲ အသေမလွတ်ကြ၊ ငါ့အပေါ်မှာလို သင်တို့အပေါ်လဲ အသေရောက်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မသေခင် ကောင်းမှုပြုကြ— ဆိုရာကျသည်။</p> <p>သေမင်းတမန် အစစ်ခံခွင့်ရသူ မရသူ- ပြစ်မှုများသူမှာ ငရဲတိုက်ရိုက်ကျ၍ ပြစ်မှုနည်းသူသာ စစ်ဆေးခံခွင့်ရသည်။ ဥစ္စာထုပ်နှင့် လက်ဆုပ်မိသော ခိုးသူကို တရားရုံးမရှိသကဲ့သို့တည်း။ ပြစ်မှုနည်းသူများမှာ မိမိဘာသာ ဓမ္မတာအားဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ တချို့သတိပေးလျှင်သော်လည်းကောင်း ကုသိုလ်သတိရကြသည်။</p> <p>မိမိဘာသာ သတိရသူများ- ဒီဃဇယန္တ မည်သော ကျေးတောသားကား သုမနတောင်ကျောင်းတိုက် စေတီဝယ် အဝတ်နီတံခွန်ပူဇော်ဖူးသည်။ နောက်ငရဲငယ်၌ ဖြစ်လတ်သော် မီးလျှံအသံကို ကြားကြားချင်း သူပူဇော်ခဲ့သောတံခွန်ကို သတိရကာ နတ်ပြည်ရောက်သွားသည်။ သားပဉ္စင်းအား ပုဆိုးသစ်လှူသောဖခင်သည်လည်း သေခါနီး ပြတ်ပြတ်အသံ၌ အာရုံယူမိသည်။ ငရဲငယ်သို့ကျရာတွင် မီးလျှံအသံဖြင့် ထိုအဝတ်ကို သတိရကာ နတ်ပြည်ရောက်သွားသည်။</p> <p>သတိပေးမှ သတိရသူ- မိမိဓမ္မတာအားဖြင့် သတိမရလျှင် သေမင်းတမန် ၃-မျိုးမေးသည်၊ အချို့ သူအိုဖြင့်ပင် အမှတ်ရ၊ အချို့ သူနာ သူသေပါမေးမှ အမှတ်ရသည်၊ ၃-မျိုးလုံးမေးပါလျက် အမှတ်မရလျှင် ယမမင်းကိုယ်တိုင် သတိရအောင် ကူပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-406 <hr> ယမမင်း အမျှဝေကျိုး- မြလေးပန်းအိုးဖြင့် မဟာစေတီကိုပူဇော်ပြီး မင်းအား အမျှဝေထားသော အမတ်တဦး အကုသိုလ်ကံကြောင့် ငရဲကျ၊ ယမမင်းထံရောက်လာသည်။ သေမင်းတမန် ၃-ဦးလုံးတို့ဖြင့် ကုသိုလ်ကို သတိမရသဖြင့် ယမမင်းကိုယ်တိုင်ကြည့်ရာ မြင်ပြီး “မဟာစေတီကို ပန်းဖြင့် ပူဇော်စဉ်က ငါ့အားပင် သင် အမျှဝေခဲ့သည်မဟုတ်လော” ဟု အမှတ်ရစေမှ ကုသိုလ်အာရုံပြုကာ နတ်ပြည်သွားသည်။ ယမမင်းကိုယ်တိုင် ကြည့်ရှုမမြင်လျှင် “ဤသတ္တဝါကား ဆင်းရဲကြီးကို ခံရတော့မည်” ဟု နှလုံးသွင်းကာ ဆိတ်ဆိတ်နေလိုက်သည်။</p> <p>ငရဲသား၌ သံစို့ ၅-ချက်နှက်- ၃-ဂါဝုတ်ခန္ဓာကိုယ်ရှိသော ငရဲသားသည် ရဲရဲညီးသော သံမြေပြင်ဝယ် ပက်လက်အိပ်စေကာ ထန်းလုံးမျှရှိသော သံစို့များ ၅-နေရာရိုက်သွင်းခံရသည်။</p> <p>ဓားမနှင့် ပဲခွပ်- ဓားမကြီးမှာ အိမ်အမိုးတဘက်စာမျှရှိ၍ ခုတ်ရသဖြင့် ထွက်သောသွေးမှာ ချောင်းစီးရုံမက မြစ်ရေမျှများသည်၊ ပေကြိုးဖြင့်တိုင်းကာ သစ်ရွှေ သကဲ့သို့ ရှစ်မြှောင့် ခြောက်မြှောင့် ရွှေကြ၏။ ပဲခွပ်မှာလည်း ဗန်းစကောကြီးမျှ ရှိသည်။</p> <h3>၇-စတုမဟာရာဇသုတ်</h3> <p>လဆန်း၊ လဆုတ် ၈-ရက်နေ့၌ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦး၏ အလုပ်အကျွေးနတ်များသည် “ဤလူ့ပြည်၌ လူများသည် မိဘ၌ ဝတ္တရား၊ ရဟန်းတော်များ၌ ဝတ္တရားများကို ပြုကြပါ၏လော၊ ဘိုးဘွားစသော ကြီးသူတို့ကို ရိုသေကြပါ၏လော၊ ဥပုသ်သီတင်း ကျင့်သုံးကြပါ၏လော၊ အကြိုအပိုနှင့်တကွ ဥပုသ်သီတင်း ကျင့်သုံးကြပါ၏လော၊ ကောင်းမှုများ ပြုကြပါ၏လော” ဟူ၍ ဤလောကကို လှည့်လည်စုံစမ်းကြသည်။ လဆုတ် ၁၄-ရက် လကွယ်နေ့၌ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦး၏သားများ၊ လဆန်း ၁၅-ရက် ဥပုသ်နေ့၌ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးကိုယ်တိုင် အလားတူပင် ဤလောကကို လှည့်လည်စုံစမ်းကြသည်။</p> <p>ဤလူ့ပြည်၌ ကျင့်ဝတ်ပြည့်စုံသူလူများ နည်းပါးလျှင် နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးတို့သည် ထိုအကြောင်းကို သုဓမ္မာသဘင်၌ စည်းဝေးရောက်လာသော တာဝတိံသာနတ်များအား ပြောကြားကြသည်၊ ထိုအခါ “နတ်ပြည်ဆုတ်ယုတ်၍ အပါယ်လေးဘုံ စည်ကားတော့မည်” ဟု တာဝတိံသာနတ်များ စိတ်ပင်ပန်းကြသည်။ ကုသိုလ်ရှင်များ၍ များကြောင်းကို တင်ပြသောအခါကား “နတ်ပြည်စည်ကား၍ အပါယ်လေးဘုံ ဆုတ်ယုတ်တော့မည်” ဟု တာဝတိံသာနတ်များ ဝမ်းသာကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-407 <hr> ရှေးအခါက သိကြားမင်းသည် တာဝတိံသာနတ်များကို သိစေလိုရကား ထိုအချိန်၌ “ငါနှင့်တူသူ ဖြစ်လိုသူသည် လဆန်း လဆုတ် ၁၄-ရက်၊ ၁၅-ရက်၊ ၈-ရက်နေ့များ၌လည်းကောင်း၊ အလွတ်ရက်ရှည်နေ့များ၌လည်းကောင်း အင်္ဂါ ၈-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ဥပုသ်ကို ကျင့်သုံးဆောက်တည်ရမည်” ဟူသောဂါထာကို ရွတ်ဆိုခဲ့သည်။</p> <p>ထိုဂါထာကို သိကြားမင်း ရွတ်ဆိုသည်မှာ မကောင်း၊ မှားသည်၊ သိကြားမင်းမှာ ရာဂ ဒေါသ မောဟ မကင်းသေး၊ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း စသည်ကို မကင်းသေးသောကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <p>ရဟန္တာဖြစ်သော ရဟန်းအားသာ “ငါနှင့်တူသူ ဖြစ်လိုသူသည် လဆန်း လဆုတ် ၁၄-ရက်၊ ၁၅-ရက်၊ ၈-ရက်နေ့များ၌လည်းကောင်း၊ အလွတ်ရက်ရှည်နေ့များ၌ လည်းကောင်း၊ အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိသော ဥပုသ်ကို ကျင့်သုံးဆောက်တည်ရမည်” ဟူသော ဤဂါထာကို ရွတ်ဆိုသင့်သည်၊ သင့်ပုံမှာ ထိုရဟန္တာရဟန်းသန္တာန်ဝယ် ရာဂ ဒေါသ မောဟ ကင်းပြီး ပဋိသန္ဓေနေခြင်း စသည်တို့ ကင်းပြီးသောကြောင့်ဖြစ်သည်...မိန့်။</p> <p>သိကြားမင်းအစီအစဉ်- သိကြားမင်းက နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးကို “နေ့ ၈-ရက်မှာ လူ့ပြည်လှည့်၊ ကုသိုလ်ရှင်များ၏ အမျိုးအမည်ယူလာကြ” ဟု မိန့်ရာ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးပြန်သွား၊ သူတို့အမတ်များကို “ရွှေပြားမှာ ရေးယူခဲ့ကြ” ဟု ထပ်ဆင့်ခိုင်းသည်။</p> <p>အကြိုအပိုနှင့်တကွ ဥပုသ်- တလ ၈-ကြိမ် အဋ္ဌဂံဥပုသ်ကို ကျင့်သုံးကြရာ လဝက် ၄-ဥပုသ်တွင် ပဉ္စမီဥပုသ်၏အကြိုကား ၄-ရက်၊ အပို ၆-ရက်။ အဋ္ဌမီဥပုသ်၏ အကြိုကား ၇-ရက်၊ အပိုကား ၉-ရက်နေ့။ စတုဒ္ဒသီဥပုသ်၏အကြိုကား ၁၃-ရက် (အပိုမရှိ)၊ ပန္နရသီဥပုသ်၏ (အကြိုမရှိ) အပိုကား အထက်တရက်နေ့တည်း၊ ယင်းအားလုံးကို ပဋိဇာဂရဥပုသ် ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ကောင်းမှုများ ပြုကြပါ၏လော- သရဏဂုံယူ အမြဲသီလစောင့်၊ ပန်းလှူ၊ တရားနာ၊ ဆီမီးတထောင်တင်လှူ၊ ကျောင်းဆောက်ခြင်းစသော ကောင်းမှုများပြုခြင်း။</p> <p>ဒေသခံနတ်များတာဝန်- နတ်မင်းကြီး ၄-ဦး၏ အမတ်များလာကြလျှင် ဒေသခံနတ်များက လက်ဆောင်ယူကာ ဆက်ကြရ၏၊ အမတ်များအမေးကို ဒေသခံနတ်များက “ဤရွာမှာ ဤသူများ ကုသိုလ်ပြုကြပါသည်” ဟု တင်ကြရသည်၊ ထိုကုသိုလ်ရှင်များ၏ အမျိုးအမည်ရေးပြီး အမတ်များ အရပ်တပါးသွားကြသည်။ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးနှင့် အမတ်များ သားများ အားလုံးပင် ကုသိုလ်ရှင်စာရင်းကို ရွှေပြားမှာသွင်းကြ၊ ထိုရွှေပြားပမာဏကြည့်၍ ကုသိုလ်ရှင်နည်းများ သိကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-408 <hr> ရှေးအခါက သိကြားမင်း မိမိ၏ သိကြားမင်းဖြစ်ခဲ့ချိန်ကို ရည်၍ ဘုရားရှင်မိန့်သည်၊ တဦး၏အလိုကိုယူ၍ မိန့်သည်ဟု တနည်းဆိုသင့်သည်။</p> <p>အလွတ်ရက်ရှည်နေ့များ၌ ဥပုသ်- ဝါတွင်း ၃-လလုံး မတတ်နိုင်လျှင် သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် ၁-ရက်မှ တန်ဆောင်မုန်း လပြည့်အထိ တလ၊ မတတ်နိုင်လျှင် သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် တရက်မှ လကွယ်ထိ လဝက် မပြတ်စောင့်သော ဥပုသ်တည်း၊ ပါဋိဟာရိယပက္ခဥပုသ် ခေါ်သည်။</p> <p>သီတင်း- သည် သိကြားမင်း ဥပုသ်၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို သိ၍ နတ်စည်းစိမ်စွန့်ကာ တလ ၈-ကြိမ် ဥပုသ်စောင့်သည်။ ထို့ကြောင့် ငါလိုသိကြားဖြစ်လိုလျှင် ဥပုသ်စောင့်ကြဟု ညွှန်ကြားသည်၊ ဥပုသ်ဂုဏ်ကား သိကြားစည်းစိမ်သာမက နိဗ္ဗာန်ထိ စွမ်းနိုင်၍ ရဟန္တာအရှင်မြတ်က ငါလိုဖြစ်လိုလျှင် ဥပုသ်ကျင့်သုံးကြဟု မိန့်မှ အဓိပ္ပာယ်မှန်သည်။</p> <h3>၉-သုခုမာလသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ ငါဘုရားကား ဆင်းရဲမတွေ့ အလွန်နူးညံ့သိမ်မွေ့လွန်းသည်၊ ငါ့ခမည်းတော် နန်းတော်၌ ကြာညိုစိုက်ရေကန်၊ ပဒုမ္မာကြာစိုက်ရေကန်၊ ပုဏ္ဍရိုက်ကြာစိုက်ရေကန် ဟု ရေကန် ၃-လုံး ငါ့အတွက်သာ ပြုထားကြသည်။ ငါသည် အလွန်နူးညံ့သိမ်မွေ့သော ကာသိကတိုင်းထွက် စန္ဒကူးခေါင်းပေါင်း၊ အင်္ကျီ၊ ပုဆိုး၊ အပေါ်ရုံများကိုသာ သုံးဆောင်သည်။ အအေး အပူ စသည် မထိရန် နေ့ရောညပါ ငါ့အား ထီးဖြူ မိုးထားသည်။</p> <p>ဆောင်း နွေ မိုး ရာသီအလိုက် စံမြန်းရန် ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်၌ တဆောင်လျှင် ၄-လစီ မိန်းမချည့်သာ တီးမှုတ်အပ်သော တူရိယာတို့ဖြင့် ပြာသာဒ်အောက်မဆင်းဘဲ စံပယ်မွေ့လျော်ရသည်။ သူတပါးအိမ်များမှာ အလုပ်သမားများအား ပအုံးရည်ဟင်း ဆန်ကွဲထမင်းပေးသော်လည်း ငါ့ခမည်းတော်နန်းတော်မှာ အလုပ်သမားများအား သလေးဆန် သားပြွမ်းထမင်းကို ကျွေးမွေးသည်။</p> <p>ဤသို့သောတန်ခိုး၊ ဤသို့သောဆင်းရဲမတွေ့ အလွန်သိမ်မွေ့ခြင်းနှင့်ပြည့်စုံသောငါ့အား “အကြားအမြင်နည်းသော ပုထုဇဉ်သည် မိမိကိုယ်တိုင်က အို နာ သေ သဘောရှိသူ၊ သဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်သူဖြစ်ပါလျက် အို နာ သေသူကိုမြင်သော် မိမိကိုယ်ကို သတိမရဘဲသာ ငြီးငွေ့စက်ဆုပ်တတ်သည်။ ငါသည်လည်း အို နာ သေခြင်းသဘောရှိသူ၊ သဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်သူ ဖြစ်ပါလျက် ငြီးငွေ့စက်ဆုပ်ခြင်းကား မသင့်လျော်” ဟု အကြံဖြစ်သည်၊ ဤသို့ဆင်ခြင်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-409 <hr> ထိုငါ့အား အရွယ်နုပျိုခြင်းကြောင့် ယင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်တက်ခြင်း၊ ရောဂါကင်းခြင်းကြောင့် ယင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်တက်ခြင်း၊ အသက်ရှည်ခြင်းကြောင့် ယင်းကို စွဲ၍ဖြစ်သော မာန်တက်ခြင်းများသည် အချင်းခပ်သိမ်း ပျောက်ငြိမ်းသည်။</p> <p>မာန်ယစ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ အရွယ်နုပျိုခြင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်ယစ်ခြင်း၊ ရောဂါကင်းခြင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်ယစ်ခြင်း၊ အသက်ရှည်ခြင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်ယစ်ခြင်းတို့ဖြစ်သည်။ ယင်း မာန် ၃-မျိုးယစ်သော အကြားအမြင်နည်းသူ ပုထုဇဉ်သည် ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုများကိုပြု၏၊ ထိုပြစ်မှုကြောင့် သေလျှင် ငရဲရောက်ရသည်၊ ယင်းမာန် ၃-မျိုးယစ်သော ရဟန်းသည်လည်း သိက္ခာချ၍ လူထွက်သည်—ပိန့်။</p> <p>အို နာ သေ သဘောရှိ ပုထုဇဉ်များသည် ထိုသဘောများရှိပါလျက် သူတပါးကို စက်ဆုပ်ကြသည်။ ဤသဘောရှိသော သတ္တဝါများ၌ ငါ့အား စက်ဆုပ်ခြင်းသဘောသည် မသင့်။</p> <p>ဤသို့ ဆင်ခြင်လေ့ရှိသော ငါသည် နိဗ္ဗာန်ကို မြင်သိ၍ မာန်ယစ်ခြင်းအလုံးစုံကို လွန်မြောက်ပြီးဖြစ်သည်၊ ဝဋ်လွှတ်ရာ နိဗ္ဗာန်၌ ဘေးမရှိဟုရှု၍ နိဗ္ဗာန်ကို ဘေးမရှိဟု မြင်သော ထိုငါ့အား အားထုတ်မှုဖြစ်ပြီ၊ ယခုအခါ ကာမဂုဏ်တို့ကို ငါမမှီဝဲထိုက်ပြီ၊ အကျင့်မြတ်လျှင် အားထားရာရှိသည်ဖြစ်၍ မဆုတ်နစ်တော့ပေ။</p> <p>ဘုရားလောင်းဆင်းရဲကင်းချိန်- ကပိလဝတ်ပြည် ဖြစ်ချိန်မှစ၍ ဘုရားလောင်း ဆင်းရဲကင်းပုံ ဟောပြသည်။ ပါရမီဖြည့်စဉ်က ဘုရားလောင်းဒုက္ခကား အဆုံးမရှိ၊ ကြီးလှ၏။ မင်းသား ၇-နှစ်အရွယ် ခမည်းတော်အမေးအရ “ကလေးများ ရေကစားမှု ကြိုက်သည်” ဟု အမတ်များ လျှောက်ကြသဖြင့် ဆည်မြောင်းဆိုင်ရာများကို ရေကန်နေရာ ရွေးစေသည်။</p> <p>ဝိသုကြုံ၏ ရေကန်များ- ထိုအကြောင်း သိကြားမင်းသိ၍ “ဘုရားလောင်းအတွက် နတ်ရေကန်သာ သုံးဆောင်သင့်သည်” ကြံပြီး ဝိသုကြုံခေါ်ကာ— “ညွန်မရှိရ၊ ရတနာ ၇-ပါးဖြင့် ပြုအပ်သော တံတိုင်းကာ၊ စောင်းတန်းလှေကား၊ လက်ရန်း၊ ရွှေ ငွေ ပတ္တမြား အခင်းရှိစေ၊ ရွှေငွေစသည် လှေများ၊ ရွှေလှေ၌ ငွေပလ္လင်ထား၊ ရေသွန်ခွက်ပါ ပတ္တမြား သန္တာစသည်နှင့် ပြီးအောင်စီစဉ်၊ ကြာမျိုးငါးပါး ဖုံးလွှမ်းသော ရေကန်များဖြစ်စေ” ဟု မိန့်သဖြင့် ထိုအမိန့်အရ ညချင်းပြီး (ယူထားသော ရေကန်နေရာများမှာ) ရေကန်များ ဖန်ဆင်းလိုက်သည်။</p> <p>ညွန်မရှိရအမိန့်- ရေကန်တွင်း၌ ရွှေလှေငယ်စသည်များချ၊ ညွန်အပြည့်ထား၊ ပဒုမ္မာကြာများပေါက်အောင် ဓိဋ္ဌာန်သည်၊ ကြာဝတ်မှုန်များတက်၍ ရေအပြင်ဖုံးကာ<br> <br>စာမျက်နှာ-410 <hr> ရွှေ့ရှားကြပုံ အလုံးစုံဖန်ဆင်းပြီးမှ နတ်ပြည်ပြန်သည်။ နံနက်လင်းသော် ရေကန်ကြီးများကို မြင်သူများက မင်းကြီးအား သွားလျှောက်ထားကြ၊ ပရိသတ်နှင့်တကွ မင်းကြီးကြွလာကြည့်ရှုသည်။ “ငါ့သားဘုန်းက နတ်များဖန်၍ ရေကန်အသင့် ကြာအသင့်” ဟု ဆိုကာ ဝမ်းသာသွား၏၊ ထိုအချိန်မှစ၍ ဘုရားလောင်း ရေကစားတော့သည်။</p> <p>ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်- ဘုရားလောင်း ၁၆-နှစ် အရွယ်ရောက်သော် မင်းကြီးသည် လက်သမားများခေါ်၊ နေ့ကောင်းရက်သာရွေးပြီး မြေအသစ်၌ သားတော်စံရန် ပြာသာဒ်များ ဆောက်ခိုင်းသည်။</p> <p>ရမ္မ- ဆောင်းပြာသာဒ်ဆောင် ဘုံ ၉-ဆင့်ရှိ၍ အပူငွေ့ရအောင် ဘုံများကို အနိမ့်စီစဉ်သည်၊ တံခါးပြတင်းများလုံခြုံစေကာ အလျှံတောက်သော မီးပန်းချီကားများ ဆွဲထား၏၊ မြေအခင်း ကန့်လန့်ကာ မျက်နှာကြက် အဝတ်အစားအားလုံး သက္ကလတ် ကမ္ဗလာထည်များဖြစ်သည်၊ အပူငွေ့ရအောင် နေ့ပြတင်းဖွင့်၍ ညပိတ်ထားသည်။</p> <p>သုရမ္မ- နွေပြာသာဒ်ဆောင် ဘုံ ၅-ဆင့်ရှိ၍ အအေးဓာတ်ရအောင် ဘုံဆင့်မြင့်မြင့် ကျယ်ကျယ်စီစဉ်သည်၊ တံခါးပြတင်းများ အလွန်မစေ့စပ်ဘဲ အပေါက် သံဇကာတပ်ထားသည်၊ ပန်းချီကားများ၌ ကြာမျိုးစုံရေးထား၏၊ မြေအခင်း ကန့်လန့်ကာ စသည် အားလုံး ဘွဲ့ဖြူပါးလွှာ ပဒုမ္မာထည်များသာတည်း၊ လေသောက်ပြတင်းများအနီးဝယ် အိုးသစ်များ၌ ရေထည့်ကာ ကြာစသည်များ စိုက်ထားသည်၊ နေရာတိုင်းဝယ် ရေစက်ဆင်၍ မိုးရွာသလို ရေအလျဉ်များထက် ကျသည်။ ပြာသာဒ်တွင်းနေရာအနှံ့ နံ့သာညွန်ပြည့်သော စည်ပိုင်း ပီပါများထား ကြာပန်းများစိုက်ထားသည်၊ ပြာသာဒ်ထက်၌ ကျွဲရေပြားခြောက်များကို ဖြန့်ပြီး ယန္တရားဖြင့် အမိုးပြင်ရောက် ကျောက်များတင်လွှတ်ရကား သားရေ၌ ကျောက်လိမ့်ကျသံသည် မိုးချုန်းသံဟုပင် ထင်ရသည်၊ တံခါးပြတင်းများကို နေ့ပိတ်၍ ညဖွင့်ထားသည်။</p> <p>သုဘ- မိုးပြာသာဒ်ဆောင် ဘုံ ၇-ဆင့်ရှိ၍ အအေးအပူ ၂-မျိုးရအောင် ဘုံဆင့်များ မနိမ့်မမြင့်ထားသည်၊ တံခါးပြတင်းများကိုလည်း အချို့လုံခြုံစွာ၊ အချို့ဖွင့် ဇာပေါက်တပ်ထား၏၊ ပန်းချီမှုကိုလည်း အချို့နေရာမှာ မီးပုံ၊ အချို့နေရာမှာ ရေကန်ရေးဆွဲသည်၊ မြေအခင်း စသည်များမှာ သက္ကလတ်ကမ္ဗလာ ပါးလွှာဘွဲ့ ၂-ခုရောလျက် တံခါးအချို့ နေ့ဖွင့် ညပိတ်ကာ အချို့ကို နေ့ညပိတ်သည်၊ ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်လုံး အမြင့်ပမာဏ တင့်တယ်ပုံပါ တူကြ၍ ဘုံဆင့်သာထူးသည်။</p> <p>အထင်သာရှိပြီး အခြင်းမရှိ၍ သမက်မတော်လို- ပြာသာဒ်များ ပြီးလတ်သော် ခမည်းတော်မင်းကြီးသည် “ငါ့သားတော် အရွယ်ရောက်လာပြီ၊ ထီးဆောင်းစေကာ.<br> <br>စာမျက်နှာ-411 <hr> မင်း၏ စည်းစိမ်ကျက်သရေကို ငါကြည့်ရှုတော့မည်” ဟုကြံကာ ဆွေမျိုး-သောင်း သာကီဝင်မင်းအပေါင်းထံသို့ “အရွယ်ရောက်လာသော ငါ့သားတော်ကို မင်းအဖြစ် တင်မြှောက်တော့မည်၊ သင်တို့နန်းများမှာ အရွယ်ရောက်နေသော သမီးကညာများကို ဤငါ့နန်းတော်သို့ ပို့ဆက်ကြလေ” သဝဏ်လွှာများပို့လိုက်သည်။</p> <p>သာကီဝင်မင်းများသည် သတင်းကြားလျှင်ပင် “သိဒ္ဓတ္ထမင်းသားသည် ကြည့်ကောင်းရှုသာ ရုပ်အဆင်းအားလုံးမှာ ပြည့်စုံပါသော်လည်း ဘာပညာမျှမတတ်၊ သားမယား ကျွေးမွေးနိုင်စွမ်းမရှိ၊ ငါတို့ သမီးမပေးနိုင်” ငြင်းဆန်ကြသည်။</p> <p>လေးကြိုးတီးရုံဖြင့်ပင် သမီးပေးလိုကြပြီ- ခမည်းတော်မင်းကြီး ထိုအကြောင်းကိုကြား၍ သားတော်ထံသွား မိန့်ကြားရာ ဘုရားလောင်းက “ဘယ်အတတ်ပညာ ပြသင့်ပါသလဲ ခမည်းတော်” ဟု တင်လျှောက်သည်။ “ယောက်ျား ဗိုလ်ခြေ တထောင်တင်ရချရသော လေးအတတ်ကို ပြသင့်သည်သားတော်” ဟု မိန့်သဖြင့် “သို့ဖြစ်လျှင် ယင်းလေးကို ဆောင်ယူတော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်တင်ချက်အရ မင်းကြီး ယူဆောင်စေ၍ ရောက်လာသော ဗိုလ်ခြေ တထောင် တင်ချရသော လေးကို ဘုရားလောင်းသည် ပလ္လင်ထက်၌ တင်ပလ္လင်ခွေလျက် လေးကြိုးကို ခြေမ၌ ရစ်ပတ်ဆွဲငင်ပြီး ခြေမတချောင်းဖြင့် ပစ်တင်ပြီးလျှင် လက်ဝဲလက်ဖြင့် လေးကိုင်းကိုင်၊ လက်ယာလက်ဖြင့် လေးကြိုးကိုဆွဲတင် တီးခတ်လိုက်သည်။</p> <p>တမြို့လုံး အုံးအုံးကြွက်ကြွက် ကောင်းကင်ပျံတက်သည့်ပမာ ဖြစ်သွားရာ “ဘာသံပါလိမ့်”၊ “မိုးချုံးသံပါ”၊ “သင်တို့မသိကြပါ မိုးချုံးသံမဟုတ်၊ ကိုယ်မှာပြိုးပြက် အရောင်ထွက်သော သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား၏ ဗိုလ်ခြေထောင်တင် လေးကိုတင်ပြီး လေးကြိုးခတ်သံပါ” ဟု အသီးသီး ပြောဆိုကြ၊ သာကီဝင်ဆွေမျိုးများအားလုံး လေးတင်ကြိုးခတ်ပြရုံမျှဖြင့်ပင် အလွန်ကျေနပ်သွားကြသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသား လေးအတတ်ကို ပြတော်မူခြင်း- ခမည်းတော်မင်းကြီး၏ ကြေညာချက်အရ ဆွေတော်မျိုးတော်များ၊ အခြွေအရံများ၊ မှူးမတ်တော်များ၊ စစ်သည်တော်များအားလုံး စုံညီစွာ အသင့်စီစဉ်အပ်သော နေရာများ၌ စုဝေးချိန် အလောင်းမင်းသားသည် လေးတင်ခြင်းစသော အထက်ပါ လေးအတတ်ပညာစွမ်းကို ပြတော်မူသည်။</p> <p>သဟဿထာမ ဓနုအဓိပ္ပာယ်- (၁) ယောက်ျားဗိုလ်ခြေ တထောင်တင်ရ ချရသော လေး (အင်္ဂုတ္တိုရ်၊ ဋ္ဌ-စသည်) (၂) ဝန်ပိုလ်ချိန် တထောင်ဖြင့် တင်ရသော လေး (သမန္တစက္ခုဒီပနီ)၊ ပိုလ် ၄-ကျပ်သားရှိ၍ ကျပ် ၄-ထောင် (ပိဿာ ၄၀) အလေး<br> <br>စာမျက်နှာ-412 <hr> သံခဲကို လေးကြိုးလယ်ချီ၍ လေးကိုင်းကို တုတ်လျှိုထမ်းသော် အလေးမြေမှကြွသည်နှင့် လေးကြိုးလည်း မြားပစ်ရာသို့ရောက်၍ တင်ပြီးဖြစ်သည်။ (၃) ဝန်ပိုလ်ချိန် ၂-ထောင်ဖြင့် တင်ရသော လေး (သံယုတ်၊ ဋ္ဌ-သစ်) တင်ပုံ အထက်အတိုင်းပင်။</p> <p>မြားရေးငယ် ၁၂-ပါးပြပုံ- အလောင်းမင်းသားသည် နေပြည်တော်ထဲ ကျော်စောလှသော လေးဆရာကြီး ၄-ဦးကို ခေါ်ပြီး မိမိ၏ မျက်နှာ ၄-နေရာတို့၌ နေစေကာ ၃-သောင်းစီသော မြားများကို မြားပေးသူများနှင့်တကွ အပ်ပြီး မိမိကမူ ဝရဇိန်အသွားတပ်မြားတစင်းကိုသာ စွဲကိုင်လျက် “ဆရာကြီး ၄-ဦးက တချိန်တည်း ရှိသမျှ မြားများဖြင့် ကျွန်ုပ်ကို ပစ်ကြပါ” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>“အရှင့်သားငယ် ကျွန်ုပ်တို့ မလုပ်ရက်ပါ”၊ ဆရာကြီးများက— ကျွန်ုပ်တို့သည် လျှပ်တပြက် အချက်များစွာ မှန်အောင် ပစ်နိုင်သော အက္ခဏဝေဓိ ပညာရှင်၊ သားမွေးမျှင်ကိုပင် ခွဲဖောက်အောင် ပစ်နိုင်သော ဝါလဝေဓိ ပညာရှင်၊ ရွှေမြားကို နောက်မြားဖြင့် မှန်အောင် ပစ်နိုင်သော သရဝေဓိ ပညာရှင်၊ အသံကိုသာ နားထောင်၍ မကြည့်ဘဲ မှန်အောင်ပစ်နိုင်သော သဒ္ဒဝေဓိ ပညာရှင်များပါ၊ အရှင်မင်းသားမှာ ငယ်လှပါသေးသည်၊ ကျွန်ုပ်တို့ မပစ်ရက်ပါဟု လျှောက်ကြရာ အလောင်းမင်းသားက “မစိုးရိမ်ကြလင့်၊ ပစ်နိုင်လျှင် မှန်အောင်သာ သင်တို့ ပစ်ကြ” ဟု ရဲဝံ့စွာ မိန့်ကြားသဖြင့် လေးဦးတပြိုင်နက် ဝိုင်းပစ်ကြသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသားကား လာသမျှ မြားများကို ဝရဇိန်စဉ်းသွားတပ် မြားတစင်းဖြင့်သာ ဆီးကာလျက် ကျချင်ရာ မကျစေဘဲ မြားသွားအမြီး အတံအရွက် အချင်းချင်း တစင်းကို တစင်းမလွန်အောင် ကျစေ၍ သရဗ္ဘ-မြားတိုက်ခန်းကြီး ဖြစ်စေသည်၊ ဆရာကြီးများ၏ မြား ၃-သောင်းစီကုန်မှ မြားတိုက်ခန်းကို မပျက်စေဘဲ ခုန်ထွက်လာခဲ့သည်၊ ပရိသတ်အားလုံး ဟစ်ကြွေးအံ့ချီးသံကား မြေတုန်ဟည်းမျှတည်း။</p> <p>၁။ ခမည်းတော်မင်းကြီး အမေးအရ မြားရေးသည် မိမိမြားဖြင့် ရန်သူမြားအလာကို ဆီးကာသော သရပဋိဗာဟန မြားရေးအတတ် ဖြစ်ကြောင်း၊ ဤအတတ်မျိုးကို သားတော်မှတပါး ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး မည်သူမျှ မတတ်ကြောင်း ဖြေကြားပြီး ခမည်းတော် အမိန့်အရ နောက်မြားရေး အတတ်များကိုလည်း ပြသည်။</p> <p>၂။ လေးဆရာကြီး ၄-ဦး ၄-နေရာက သားတော်တဦးတည်းကို မှန်အောင် မပစ်နိုင်ကြသော်လည်း သားတော်က ၄-ဦးလုံးကို မြားတစင်းဖြင့်သာ မှန်အောင်ပစ်ပြ</p> <p>စာမျက်နှာ-413 <hr> ပါမည်ဟု ခမည်းတော်အား လျှောက်ရာ လေးဆရာကြီး ၄-ဦး မနေနိုင်အောင် ကြောက်ကြသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသားသည် ထိုလေးဆရာကြီး ၄-ဦးနေရာမှာ ငှက်ပျောပင် ၄-ပင်စိုက်စေပြီး မြားမြီးဖျား၌ ပိုးနီကြိုးချည်ကာ တပင်ကိုသာ ချိန်ပစ်လိုက်သည်။ ထိုမြားသည် ပဌမငှက်ပျောပင် ဖောက်ပြီး မရပ်ဘဲ ဒုတိယ တတိယ စတုတ္ထအပင်များကိုလည်း ဖောက်ထွင်းကာ ပဌမအပင် ပြန်ဖောက်ပြီးနောက် အလောင်းမင်းသား လက်တွင်း၌ မြားတည်လာသည်။ ငှက်ပျောပင်များသည် ပိုးနီကြိုးဖြင့် ဖောက်ထွင်းလျက် စက်ဝန်းသဏ္ဌာန် တည်ကြသည်။ တကြိမ်တည်း ပစ်သော မြားဖြင့် ရှစ်မျက်နှာ အားလုံး စက်ဝန်းအသွင် မှန်စေပြီးမှ လက်တွင်း မြားပြန်လာသော စက္ကဝေဓိ မြားရေးအတတ် မည်သည်။<br> ၃။ နွယ်ပန်းသကဲ့သို့ မြားတန်းမပြတ်အောင် ပစ်သော သရဋ္ဌိ မြားရေးအတတ်၊<br> ၄။ ကြိုးအစဉ်ကဲ့သို့ ပစ်သော သရဇာလ မြားရေးအတတ်၊<br> ၅။ မြားပြာသာဒ်အသွင် ထင်အောင်ပစ်သော သရပါသာဒ မြားရေးအတတ်၊<br> ၆။ မြားစောင်းတန်းဆင့်အောင် ပစ်သော သရသောပါန မြားရေးအတတ်၊<br> ၇။ မြားမဏ္ဍပ်ပေါက်အောင် ပစ်သော သရမဏ္ဍပ မြားရေးအတတ်၊<br> ၈။ မြားတံတိုင်း ထင်အောင်ပစ်သော သရပါကာရ မြားရေးအတတ်၊<br> ၉။ မြားရေကန်ထင်အောင် စသော သရပေါက္ခရဏီ မြားရေးအတတ်၊<br> ၁၀။ ပဒုမ္မာကြာပွင့်ချပ်လို မြားထပ်အောင် ပစ်သော သရပဒုမ မြားရေးအတတ်၊<br> ၁၁။ ရွှေမြားကို နောက်မြားဖြင့် မှန်အောင်ပစ်သော သရဝေဓိ မြားရေးအတတ်၊<br> ၁၂။ မြားမိုးရွာအောင် ပစ်သော သရဝဿ မြားရေးအတတ်များကို တခုပြီးတခု ပြသည်။</p> <p>မြားရေးကြီး ၄-ပါးမှာ အက္ခဏဝေဓိ၊ ဝါလဝေဓိ၊ သရဝေဓိ၊ သဒ္ဒဝေဓိ တို့တည်း။ ဆရာကြီး ၄-ဦးစကားအတိုင်းပင်၊ ဤ ၄-ပါးတို့ကိုလည်း အလောင်းမင်းသား ပြသည်၊ ထို့နောက် ဆက်လက်ပြသော်—<br> <br>စာမျက်နှာ-414 <hr> ထုထယ် ၇-ခုဖောက်ထွင်း ပစ်ပြခြင်း မြားရေးများမှာ—</p> <p>၁။ စမ္မကာယ- သားရေထုထယ်၊ အခြားလေးသမားများ ကျွဲရေတချပ်လောက် ဖောက်ပြနိုင်သော်လည်း အလောင်းမင်းသားကား အထပ်တရာကိုလည်း ဖောက်နိုင်သည်။</p> <p>၂။ ဒါရုကာယ- သစ်တုံးထုထယ်၊ အခြားသူများမှာ ရေသဖန်းသား လက် ၈-သစ်၊ ပိတောက်သားလက် ၄-သစ် ပျဉ်ချပ်စီမျှကိုသာ ဖောက်ပစ်နိုင်သော်လည်း အလောင်းမင်းသားကား ပျဉ်ချပ်တရာကိုသော်လည်း ဖောက်ပစ်နိုင်သည်။</p> <p>၃။ လောဟကာယ- လက် ၂-သစ်ရှိ ကြေးပြား ထုထယ် (အခြား ၁၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၄။ အယောကာယ- လက် ၈-သစ်ရှိ သံပြားထုထယ် (အခြား ၁၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၅။ ဝါလိကကာယ- သဲလှည်း ထုထယ် (ကောက်ရိုးလှည်းပါ) (အခြား ၁၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၆။ ဥဒကကာယ- ရေထုထယ် (အခြားသူ ၄-ဥသဘ၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၇။ ဖလကကာယ- ပျဉ်ချပ် ထုထယ် (အခြားသူ ၁-လှည်း၊ အလောင်းတော်များစွာ)။</p> <p>နောက်ဆုံးအကျော့ ဗုဒ္ဓအလျာ၏ ပညာကြွယ်သဖြင့် အံ့ဖွယ်ထက် ပါရမီမပြည့်သေးခင် နုစဉ် အသဒိသမင်းသားဘဝ လေးပညာစွမ်းကိုလည်း အံ့မခမ်းကြည်ညိုသင့်ပုံမှာ—</p> <h3>ဘုရားလောင်း အသဒိသမင်းသား၏ လေးပညာ</h3> <p>ဘုရားလောင်းသည် ဗာရာဏသီ ဗြဟ္မဒတ်မင်းကြီး၏သားတော် အသဒိသမင်းသားဖြစ်စဉ် ဗေဒင် ၃-ပုံသာမက အတတ် ၁၈-ရပ်ကိုပါ ကမ်းဆုံးရောက် တတ်မြောက်သည်၊ အထူးသဖြင့် လေးအတတ်၌မူ သူမတူအောင် ထူးချွန်သည်။</p> <p>ခမည်းတော် နတ်ရွာစံခါနီး နန်းအပ်ခဲ့သော်လည်း မင်းမပြုလိုသဖြင့် ညီတော် ဗြဟ္မဒတ်မင်းသားကိုသာ မင်းပြုစေသည်။ ညီတော် မင်းပြုပြီးနောက် ငယ်ကျွန်ဟောင်းများက ကုန်းချောသဖြင့် နောင်တော်ကို ဖမ်းမိန့်ထုတ်ရာ နောင်တော်၏ငယ်ကျွန်များက ကြိုတင်လျှောက်ထားသဖြင့် သိရှိပြီး မဖမ်းမီ အခြားတိုင်းတပါး သွားတော့သည်။ အခြားတိုင်းပြည် ဘုရင်မင်းမြတ်ထံ အခွင့်တောင်း၊ လေးပညာရှင်အဖြစ် ခစားခွင့်ရ၊ တနှစ်လျှင် ကျပ်တသိန်းလခ ရသည်၊ လစာနှစ်ဆရသဖြင့် မူလလေးသမားဟောင်းများ မနာလိုကြပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-415 </p><hr> <h3>ပတ္တမြားနွံနှစ် မညစ်အရောင် တိုး၍သာပြောင်</h3> <p>တချိန်တွင် ဥယျာဉ်တွင်း ကျောက်ဖျာအနီး သရက်ပင်ကြီးထိပ်ခေါင်ဖျား၌ သရက်သီးတခိုင်ကို မင်းကြီးမြင်တော်မူ၍ တက်မခူးနိုင်ပုံကို သိသဖြင့် လေးသည်တော်များ ခေါ်ကာ ပစ်ချနိုင် မချနိုင်မေးရာ မူလလေးသည်တော်များက “ဝန်မလေးပါ၊ သို့ရာတွင် ကျွန်ုပ်တို့၏ဆောင်ရွက်မှုကို မင်းကြီးမြင်ဖူးလှပါပြီ၊ ကျွန်ုပ်တို့ထက် လစာနှစ်ဆများ၍ ရောက်သစ်စသာဖြစ်သော လေးဆရာသစ်ကို ပစ်ချစေတော်မူပါ” ဟု ညီညွတ်စွာ တင်ကြသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ဘုရားလောင်း အသဒိသမင်းသား လေးသမားသစ်ကိုခေါ်၍ စွမ်းနိုင် မစွမ်းနိုင်မေးရာ “အရှင်မင်းကြီး ယခုလျောင်းနေရာကိုရလျှင် ပစ်ချနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်သဖြင့် မင်းကြီးက အခွင့်ပေးသည် (ယင်းနေရာကား သရက်ခိုင်အညှာနှင့် ထက်အောက်တည့်နေ၍ ခက်ခဲသည်)။</p> <h3>အလောင်းမင်းသား၏ ရဲရဲတောက်စကား</h3> <p>“အရှင်မင်းကြီး၊ သရက်ခိုင်ကို အထက်တက်သောမြားဖြင့် ပစ်ချရမည်လော၊ သို့မဟုတ် အောက်ဆင်းသောမြားဖြင့် ပစ်ချရမည်လော” ဟု ဘုရားလောင်းကမေးသည်တွင် မင်းကြီးက “အထက်သို့တက်သောမြားဖြင့် ပစ်ချသူ လေးသမားများကို မြင်ဖူးလှပြီ၊ အောက်သို့ဆင်းလာသောမြားဖြင့် ပစ်ချနိုင်သူကို မမြင်ဖူးပါ၊ အောက်ဆင်းသောမြားဖြင့် ပစ်ချပေးပါ” ဟု မိန့်ဆိုသည်။</p> <p>“အရှင်မင်းကြီး၊ ကျွန်ုပ်၏ ပဌမမြားသည် သရက်ခိုင် အညှာတဝက်ဖြတ်ပြီး စတုမဟာရာဇ်နတ်ပြည်အထိ တက်သွားပါလိမ့်မည်၊ သည်းခံစောင့်တော်မူပါ၊ ယင်းမြား ပြန်အဆင်းတွင် သရက်ခိုင်၏ ကျန်အညှာတဝက်ကိုဖြတ်ပြီး သရက်ခိုင်ကို ယူလာပါလိမ့်မည်” ဟု ရဲရဲတောက်စကား လျှောက်ထားပြီး မြားလွှတ်တော့သည်။</p> <h3>ပဌမမြား စတုမဟာရာဇ်၊ ဒုတိယမြား တာဝတိံသာ</h3> <p>ယင်းမြားသည် ဘုရားလောင်းစကားအတိုင်း သရက်ခိုင်အညှာ တဝက်ဖြတ်ပြီး တက်သွားသည်၊ ယင်းမြား စတုမဟာရာဇ်နတ်ပြည်ရောက်ချိန်တွင် ထိုပဌမမြားထက် အဟုန်ပြင်းသော ဒုတိယမြားကို ထပ်လွှတ်သည်၊ ဒုတိယမြားသည် တက်ပြီး ပဌမမြား၏ မြားရွက်ကိုရိုက်ခတ်ကာ အောက်ဆင်းစေပြီး မိမိကား တာဝတိံသာအထိတက်၊ တာဝတိံသာနတ်များ ဖမ်းထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-416 <hr> ပြန်ဆင်းလာသော ပဌမမြား၏လေဟုန်မှာ မိုးကြိုးသံပမာရှိရကား “ဘာသံပါလိမ့်” ဟု လူများအမေးကို ဘုရားလောင်းက “ပြန်ဆင်းလာသော ပဌမမြားသံ” ဟု ဖြေရာတွင် မိမိတို့အပေါ် ပြန်ကျလာမည်ကိုတွေး၍ ကြောက်ဒူးတုန်နေကြသော လူများအား “မကြောက်ကြလင့်၊ ထိုမြားမြေမကျ၊ မည်သူ့ကိုမျှလဲ မထိခိုက်ရအောင် ကျွန်ုပ် ဖမ်းယူမည်” ဟု နှစ်သိမ့်စေသည်။</p> <p>အဆင်းမြားသည် လူများမြင်စဉ်ပင် သရက်ခိုင်၏ ကျန်အညှာတဝက်ကိုဖြတ်ကာ သရက်ခိုင်နှင့်အတူ အကျတွင် ဘုရားလောင်းသည် မြေအထိ ကျခွင့်မပေးဘဲ လက်တဘက်ဖြင့် သရက်သီးခိုင်ကို လက်တဘက်ဖြင့် မြားကို ဖမ်းယူလိုက်သည်၊ မင်းနှင့် ပြည်သူများသည် ထိုအံ့ဖွယ်နှင့်စပ်၍ အလောင်းတော်ကို ချီးမွမ်းကြ၊ ကောင်းချီးပေးကြ၊ လက်ခမောင်းခတ်ကြ၊ လက်ချောင်းခါကြသည်။</p> <p>အထောင်မကသော ခေါင်းပေါင်းများ မြှောက်ကြ၊ တကုဋေမျှသော ဆုလာဘ်များ ပေးကြသည်၊ မင်းကြီးကလည်း ဥစ္စာများစွာ အခြံအရံများစွာကို ချီးမြှင့်သည်။</p> <h3>မောင်းမအပေါင်း ၄-သောင်းမျှအထိ</h3> <p>အလောင်းမင်းသားသည် မြားရေးကြီးငယ် ထုထယ်ဖောက်ထွင်းခြင်းအတတ်သာမက အခြားသောမင်းသားများဆိုင်ရာ ပညာအားလုံးကိုလည်း ယင်းအစည်းအဝေး၌ ပြသည်၊ ၈-သောင်းသော ဆွေမျိုးတော်များသည် ထိုအခါမှသာ ဘုရားလောင်းအပေါ် “ပညာမှ တတ်ပါမည်လား” ဟူသော သံသယကင်းကြရကား မိမိတို့၏သမီးများကို တန်ဆာဆင်၍ ပို့ကြရာ အမျိုးသမီးဦးရေ ၄-သောင်း ရောက်လာသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသားသည် ပြာသာဒ်တဆောင်၌ အမျိုးသမီး ၁-သောင်းစီထား၍ ယသောဓရာအတွက် ၁-သောင်းခြံရံစေသည်။</p> <p>မိန်းမတီးမှုတ်သောတူရိယာ၊ တူရိယာအတီးသာမက တံခါးစောင့်၊ ချိုးရေဆက်သူ စသည်အားလုံး မိန်းမများသာဖြစ်သည်၊ မင်းစည်းစိမ်ခံစားသော သားတော်အတွက် ယောက်ျားမြင်၍ မယုံသင်္ကာမဖြစ်အောင် ကြက်တောင်စည်း ယောက်ျားကလေးများကိုသော်မှ ဘုရားလောင်း မမြင်ရပေ။</p> <p>ဆင်းရဲမတွေ့ အလွန်သိမ်မွေ့ခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော ငါဘုရား ဤသို့ မိမိ၏ အသရေစည်းစိမ်ကို ပြန်မိန့်သည်မှာ လျှပ်ပေါ်လို၍မဟုတ်၊ ဤမျှစည်းစိမ်ရှင်ဖြစ်သော်လည်း ငါသည် မမေ့လျော့ဟု ပြခြင်းငှာဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-417 <hr> မာန်တက်ခြင်းများငြိမ် မဂ်ဖြင့် ပယ်သလိုဆိုသော်လည်း အလောင်းတော်ဘဝဖြစ်၍ မဂ်မရသေး၊ ဆင်ခြင်၍ ပယ်ထားသည်ကိုဆိုသည်၊ မှန်၏။ ဘုရားလောင်းအား နတ်များက သူအိုပြချိန်မှစ၍ အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်အတွင်း အရွယ်စွဲ၍ ဖြစ်သောမာန် မဖြစ်တော့ပါ။ သူနာ သူသေမြင်၍ ဆိုင်ရာမာန်များ ငြိမ်းသွားပုံလည်း အတူပင်။</p> <h3>၁၀-အာဓိပတေယျသုတ်</h3> <p>အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ မိမိကိုယ်ကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော အတ္တာဓိပတေယျ တရား၊ သတ္တလောကကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော လောကာဓိပတေယျ တရား၊ လောကုတ္တရာတရားကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော ဓမ္မာဓိပတေယျ တရားတို့တည်း။</p> <p>၁။ အတ္တာဓိပတေယျ တရားဟူသည်— ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တော သစ်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာတခုခုသို့ ကပ်ပြီး “ဆွမ်းသင်္ကန်းကျောင်းကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ ထိုထိုဘဝချမ်းသာကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ လူ့ဘောင်မှခွာ ငါ ရဟန်းပြုလာသည်မဟုတ်၊ စင်စစ်သော်ကား အို နာ သေရေး ဒုက္ခဘေး နှိပ်စက်အပ်သော ငါ့အတွက် ဆင်းရဲအားလုံး၏ အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် ဖြစ်နိုင်ရာ၏” ဟု နှလုံးသွင်း၍ ရဟန်းပြုလာသည်။</p> <p>“အကြင်သို့ သဘောရှိသော ကာမဂုဏ်စွန့်ခွာ ရဟန်းပြုလာသော ငါသည် ထိုသို့ သဘောရှိသော ကာမဂုဏ်များ၊ ထို့အောက်ယုတ်သော ကာမဂုဏ်များကို ရှာမှီးနေခြင်းဖြင့် ငါ့အား မသင့်လျော်” ဟု ဆင်ခြင်သည်၊ တဖန်ဆက်၍ “အားထုတ်ထားသော ငါ့ဝီရိယ တွန့်ဆုတ်မည်မဟုတ်၊ ထင်သောသတိ မပျက်စီးဘဲ ငြိမ်းပြီးသော ရူပကာယ နာမကာယသည် ပူပန်ခြင်း ကင်းလိမ့်မည်၊ အာရုံ၌ ကောင်းစွာထားသောစိတ် တည်ကြည့်လိမ့်မည်” ဟု ဆင်ခြင်ပြီး မိမိကိုယ်ကိုသာ အကြီးအမှူးပြု၍ အကုသိုလ်ပယ်၊ ကုသိုလ်ပွား၊ အပြစ်ရှိသောတရားကိုပယ် အပြစ်ကင်းသောတရားကိုပွား၍ စင်ကြယ်အောင် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်းတည်း။</p> <p>၂။ လောကာဓိပတေယျ တရားဟူသည်— ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တော သစ်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာတခုခုသို့ကပ်ပြီး မိမိရဟန်းပြုလာခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို ဆင်ခြင်သည်။ ဤသို့နှလုံးသွင်းကာ ရဟန်းပြုလာပါလျက် ကာမဂုဏ်များကို ကြံစည်ခြင်း၊ ပျက်စီးရန်ကြံစည်ခြင်း၊ ညှဉ်းဆဲရန် ကြံစည်ခြင်းများကို ငါကြံစည်ငြားအံ့၊ ကျယ်ဝန်းများပြားသော သတ္တလောက၏တည်ရာ စကြဝဠာ၌ တန်ခိုးကြီး၍ နတ်မျက်စိလို မြင်ကာ သူများစိတ်ကို သိကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများသည် အရပ်ဝေးမှသော်လည်း မြင်နိုင်ကြ၍ နီးနေကြသော်လည်း မထင်ကုန်၊ မိမိစိတ်ဖြင့်လည်း သူများစိတ်ကို သိနိုင်</p> <p>စာမျက်နှာ-418 <hr> ကြ၏၊ ထိုရဟန်း ပုဏ္ဏားများသည် လည်းကောင်း၊ တန်ခိုးရှင် နတ်များသည် လည်းကောင်း၊ “အချင်းတို့၊ ဤအမျိုးသားကို ကြည့်ကြပါ၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် လူ့ဘောင်စွန့်ခွာ ရဟန်းပြုလာသူဖြစ်လျက် အကုသိုလ်ယုတ်တို့နှင့် ရောလုပ်နေဘိသည်” ဟု ဤသို့ငါ့ကို သိကြပေမည် ဟု ဆင်ခြင်သည်၊ တဖန်ဆက်၍ “အားထုတ်ထားသော ငါ့ဝီရိယ တွန့်ဆုတ်မည်မဟုတ်” စသည်ဖြင့် ဆင်ခြင်ပြီး လောကကိုသာ အကြီးအမှူးပြု၍ အကုသိုလ်ပယ်ခြင်း စသည်ပြုကာ မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်းတည်း။</p> <p>၃။ ဓမ္မာဓိပတေယျ တရားဟူသည် — ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တော သစ်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာတခုခုသို့ကပ်ပြီး မိမိရဟန်းပြုလာခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို လည်းကောင်း၊ တရားတော်သည် ဘုရားရှင် ကောင်းစွာဟောကြားအပ်၊ ကိုယ်တိုင်သိမြင်အပ်၊ အခါမလင့် အကျိုးပေးတတ်၊ လာ၍ရှုပါဟု ဆောင်ပြထိုက်၊ မိမိ၏ ကိုယ်စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်၊ အရိယာများသာ ကိုယ်စီသိနိုင် ခံစားနိုင်သော တရားတော်ပါပေတည်း၊ ထိုတရားတော်ကို သိမြင်ကြသော ငါ၏ သီတင်းသုံးဖော်များရှိကြသည်၊ ငါသည်သာ ဤသို့ ကောင်းစွာဟောကြားအပ်သော သာသနာတော်၌ ရဟန်းပြုလာသူဖြစ်ပါလျက် ပျင်းရိမေ့လျော့နေခြင်းသည် ငါ့အား မသင့်လျော်ဟု လည်းကောင်း ဆင်ခြင်သည်။ တဖန်ဆက်၍ “အားထုတ်ထားသော ငါ့ဝီရိယ တွန့်ဆုတ်မည်မဟုတ်” စသည်ဖြင့် ဆင်ခြင်ပြီး လောကုတ္တရာတရားကိုသာ အကြီးအမှူးပြု၍ အကုသိုလ်ပယ်ခြင်း စသည်ပြုကာ မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်းတည်း—မိန့်။</p> <p>အချင်းယောက်ျား၊ မကောင်းမှုပြုသူအတွက် ဆိတ်ကွယ်ရာအရပ် လောကမှာ မရှိ၊ မှားမှားမှန်မှန် သင်ပြုသမျှအမှု မိမိကိုယ်တိုင် သိသည်။<br> အချင်းတို့၊ သက်သေကောင်းသဖွယ်ဖြစ်သော မိမိကိုယ်ကို မထီမဲ့မြင် အောက်မေ့သူသည် မိမိမှာရှိသော မကောင်းမှုကို စင်စစ် လျှို့ဝှက်၏။<br> လောက၌ တရားမဲ့ကျင့်သုံးသူ လူမိုက်ကို နတ်နှင့် ဘုရားစသော သူတော်ကောင်းများမြင်ကြသောကြောင့် တရား ၃-မျိုးကို အကြီးအမှူးပြုတတ်သော ရဟန်းသည် မဆုတ်ယုတ်။<br> လုံ့လရှိသော အကြင်ရဟန်းသည် မာရ်ကိုနှိပ်စက်လွှမ်းမိုး၍ ဇာတိကုန်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်၏။ လောကကိုသိ၍ ကောင်းသောပညာရှိသော တရားအားလုံး၌ မတပ်မက်သော ဉာဏ်ပညာနှင့် ပြည့်စုံသော ထိုသဘောရှိသော ရဟန္တာသည် မဆုတ်ယုတ်နိုင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-419 </p><hr> <h3>၅-စူဠဝဂ်၊ ၁-သမ္မုခီဘာဝသုတ်</h3> <p>သဒ္ဓါတရား၊ လှူဖွယ်ဝတ္ထု၊ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်၊ ဤတရား ၃-မျိုး မျက်မှောက်ကြုံကြိုက် ဆုံဆည်းယှဉ်ရှားလျှင် သဒ္ဓါရှိသူ အမျိုးကောင်းသားသည် ကောင်းမှုများစွာကို ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>လှူဖွယ်ဝတ္ထုနှင့် အလှူခံရလွယ်သော်လည်း သဒ္ဓါကား ရခဲသည်၊ ပုထုဇဉ်၏ သဒ္ဓါသည် မခိုင်မြဲ၊ ခြေလှမ်းအလိုက် ပြောင်းလဲနိုင်ရကား အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်လို အဂ္ဂသာဝကကြီးကသော်မှ အသက်နှင့် စည်းစိမ်ကိုသာ ငါအာမခံပေးနိုင်သည်၊ သဒ္ဓါတရားကိုမူ သင်အလှူရှင်ပင် ကိုယ်တိုင် အာမခံဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၂-တိဋ္ဌာနသုတ်</h3> <p>ကြည်ညိုသဒ္ဓါ ရှိသူဟူ၍ သိအပ်ကြောင်း ၃-မျိုးမှာ—<br> သီလရှိသူများကို ဖူးမြင်လိုသူ၊ သူတော်ကောင်းတရား နာလိုသူ၊ အပြတ်ပေးနိုင်၍ လက်ဆေးပြီး အသင့်ဖြစ်ကာ စွန့်ခြင်း၌ ပျော်သည်၊ အတောင်းခံသည်၊ လှူနေရမှ ကျေနပ်သည်ဖြစ်၍ ဝန်တိုမှု အမဲစက်မထင်၊ ဖြူစင်သောစိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေသူဖြစ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သီလရှိသူများကို ဖူးမြင်လိုသူ ယူဇနာ ၁၀၊ ၂၀၊ ၃၀၊ ၁၀၀ သို့လည်း သွား၍ ဖူးကြသည်၊ ပါဋလိပုတ် ပုဏ္ဏားနှင့် သဒ္ဓါတိဿမင်းတို့ ကဲ့သို့တည်း။</p> <p>သမုဒ္ဒရာကူး၍ အဖူးသွားသူ- ပါဋလိပုတ် မြို့တံခါးအနီး ဇရပ်နေ ပုဏ္ဏား ၂-ဦး ကာဠဝလိမဏ္ဍပအရပ်နေ မဟာနာဂထေရ်၏ ဂုဏ်သတင်းကြား၍ အဖူးထွက်လာကြရာ တဦး လမ်းမှာပင် ကွယ်လွန်သည်၊ ကျန်တဦးက သမုဒ္ဒရာကို သင်္ဘောဖြင့် ကူးရာ အနုရာဓမြို့ ရောက်လာသည်၊ ယင်း မထေရ်အရပ်ကို မေးရာ ရောဟနဇနပုဒ်မှာဟု ဆိုသဖြင့် ခရီးဆက်ကာ မထေရ်နေရာသို့ ရောက်လတ်သော် စူဠနဂရရွာ အိမ်ဦးမှာနေ၍ ဆွမ်းစီစဉ်သည်။</p> <p>နံနက်စောစောထ၊ မထေရ်နေရာသွား၊ ပရိသတ်အစွန်မှာ တည်စဉ် အဝေးက ကြွလာသော မထေရ်ကို မြင်၍ ရပ်လျက်တကြိမ် ရှိခိုးသည်၊ နောက် အနီးကပ်သွား ခြေဖမျက်တို့၌ တင်းတင်းဆုပ်ကိုင်ကာ ရှိခိုးရင်း “အရှင်ဘုရားများ မြင့်လွန်းလှပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်သည်။ မထေရ်ကား မနိမ့်မမြင့်သာ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် တဖန် “အရှင်ဘုရားများ အကိုယ်မမြင့်သော်လည်း ဂုဏ်ကျေးဇူးကား သမုဒ္ဒရာပေါ် ကျော်၍ ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်းတပြင်လုံး လွှမ်းမိုးမြင့်မားပါသည်၊ ပါဋလိပုတ်မြို့နေသော တပည့်တော်လည်း အရှင်ဘုရားတို့ ဂုဏ်ကျေးဇူး ကြားရပါ၏” ဟု လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-420 <hr> ပုဏ္ဏားသည် မထေရ်အား ဆွမ်းလှူပြီး မိမိအတွက် တိစီဝရိတ် စီစဉ်ကာ မထေရ်ထံ ရဟန်းပြု ဩဝါဒခံယူပြီး မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>၅-ယူဇနာ သွားဖူးသော သဒ္ဓါတိဿမင်း- “တပည့်တော် ရှိခိုးသင့်သော အရှင်မြတ်တပါး မိန့်ကြားကြပါ” မင်္ဂလာအရပ်နေ ကုဋတိဿထေရ်။ မင်းကြီးအမေးကို သံဃာများမိန့်ကြားသဖြင့် မင်းကြီးသည် အခြံအရံများစွာဖြင့် ၅-ယူဇနာရှိသော အရှင်ထံ သွားသည်။ “ငါ့ရှင်တို့၊ ဘာသံလဲ” “သဒ္ဓါတိဿမင်းကြီး အရှင်မြတ်ထံ အဖူးလာပါသည်” မထေရ်အမေးကို သံဃာများက တင်လျှောက်ရာ “အိုကြီး အိုမှ မင်းနန်းတော်မှာ ငါ့ကိစ္စ ဘာရှိတော့မှာလဲ” မထေရ်သည် ကြံစည်ပြီး နေ့နေရာ ညောင်စောင်း၌ အိပ်၍ မြေမှာလက်ဖြင့် ရေးခြစ်နေသည်။</p> <p>အပြင်ပန်းဖြင့် အထင်မှားသော မင်းကြီး- မင်းကြီးရောက်လာ၍ မြေမှာခြစ်နေသော အရှင်မြတ်ကိုမြင်လျှင်ပင်— “ရဟန္တာအား လက်မငြိမ်မှုမရှိ၊ ဤအရှင် ရဟန္တာမဖြစ်နိုင်” ဟုကြံကာ ရှိမခိုးဘဲ ပြန်သွားသည်။ “သဒ္ဓါရှိသောမင်းကြီး စိတ်ပင်ပန်းအောင် ဘာကြောင့် ပြုပါသလဲဘုရား”၊ “မင်းကြီးသဒ္ဓါကို စောင့်ရှောက်ဖို့ သင်တို့တာဝန်မဟုတ်၊ ငါထေရ်အို၏ တာဝန်ရှိပါစေ” သံဃာများ၏ လျှောက်တင်ချက်ကို ဖြေဆိုပြီးနောက် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုခါနီး၌ “ငါ့စံကျောင်းမှာ အခြားပလ္လင်တခုပါ ခင်းထားကြ” ဟု မိန့်မှာပြီး ခင်းအပြီးတွင် “ဤစံကျောင်းသည် အကြား၌မတည်ဘဲ မင်းကြီးမြင်အပ်သောနေရာမြေမှာတည်စေ” ဟု ဓိဋ္ဌာန်ပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုတော်မူသည်၊ စံကျောင်းတော်သည် ၅-ယူဇနာ ကောင်းကင်က သွားလေသည်။</p> <p>“ကုဋတိဿထေရ် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၍ စံကျောင်းတော် ကောင်းကင်က ကြွလာပါသည်” မင်းကြီးထံ သဝဏ်လွှာပို့ရာ မင်းကြီးမယုံကြည်ပေ။ စံကျောင်းတော်သည် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့်သွား ထူပါရုံကို လက်ယာရစ်လည်၍ ကျောက်စေတီနေရာ အသွား စေတီသည် ပျံတက်ပြီး စံကျောင်းထိပ်၌ တည်သည်၊ ကောင်းချီးဟစ်အော် ကြွေးကြော်ကြ၏။</p> <p>ထိုအချိန် မဟာဗျဂ္ဃထေရ်သည် ကြေးပြာသာဒ် သတ္တမစံကျောင်း၌နေလျက် သံဃာများအား ဝိနည်းကံပြုစဉ် ထိုအသံကြား၍မေးရာ မင်္ဂလာအရပ်နေ ကုဋတိဿထေရ် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၍ စံကျောင်းတော် ၅-ယူဇနာခရီး ကောင်းကင်က ကြွလာပါသည်၊ ထိုမထေရ်အား ကောင်းချီးပေးသံပါဟု လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <p>ဘုန်းရှိသူများကိုမှီ၍ ပူဇော်သက္ကာ ရယူမည်ကြံလျက် အရှင်ဗျဂ္ဃသည် တပည့်များ ကန်တော့ခံကာ ကောင်းကင်ခရီးသွားပြီး ထိုစံကျောင်းတော် ဒုတိယ ပလ္လင်၌ ထိုင်၍ ပရိနိဗ္ဗာန် စံယူသည်၊ သဒ္ဓါတိဿ မင်းကြီးသည် ပန်း နံ့သာများ ယူကာ ကြွလာပြီး စံကျောင်းတော်ကို ပူဇော်စဉ် ကျောင်းတော်သည် မြေသို့ဆင်းသက်သည်၊ မင်းကြီးသည် ကြီးစွာ ပူဇော်ပြီး ဓာတ်တော်များကို စေတီတည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-421 <hr> မြွေကိုက်သော်လည်း တရားနာမပျက်- ဂင်္ဂါမြစ် သောင်ခုံတောစပ်၌ ဝါဆိုကြသော ရဟန်းတော် ၃၀-တို့ ၁၅-ရက်တကြိမ် ဥပုသ်နေ့၌ မဟာအရိယဝံသ တရားကို ဟောကြားရာ ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင် အရှင်တပါး နောက်ဘက်မှလာပြီး တရားနာစဉ် စပါးအုံးမြွေသည် ထိုအရှင်၏သလုံးသားကို မွှေးညှပ်ဖြင့် ညှပ်သကဲ့သို့ ကိုက်လိုက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်ကြည့်လတ်သော် ဓမ္မန္တရာယ်မဖြစ်ရန် ကြံပြီး မြွေဖမ်းကာ အိတ်၌ထည့်၍ အပေါက်ဝစည်းကာ မလှမ်းမကမ်း၌ထား၊ တရားဆက်နာသည်။ အရုဏ်တက်ချိန်အဆိပ်ကို ခွါနိုင်ရကား အရှင်၏ အနာဂါမ်ဖြစ်ချိန်၊ ကိုက်သောနေရာဖြင့်ပင် အဆိပ်ဆင်း၍ မြေသို့ဝင်ချိန်၊ ဓမ္မကထိက တရားပြီးချိန် တပြိုင်နက်ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုနောက် အရှင်မြတ်က “သူခိုးတဦး ငါဖမ်းထားသည်” ဟု မိန့်ပြီးအိတ်ဖြေ၍မြွေကို လွှတ်လိုက်သည်၊ ရဟန်းများမြင်၍ “အဘယ်အချိန်ကိုက်ပါသနည်း”၊ “မနေ့ညနေကပါ”၊ “ဝန်လေးသောအမှု အရှင်တို့ဘာ့ကြောင့်ပြုပါသနည်း”၊ “တပည့်တော်ကို မြွေကိုက်ပါသည်ဟု ပြောမိလျှင် ဤမျှသောအကျိုးများ မရနိုင်ပါ” ဟု သံဃာများအမေးကို အနာဂါမ်အရှင်မြတ် ဖြေဆိုသည်။</p> <p>ပြည့်စုံစွာ တရားမနာရ၍ ငိုသောရဟန်းငယ်- ဒီဃဝါပီအရပ်မှာ ဂါထာတထောင်ရှိသော ဝေဿန္တရာဇာတ်ကို မဟာဇာတကဘာဏက ထေရ် ဟောလိမ့်မည်ဟု တိဿရွာကြီး တိဿကျောင်းတိုက်ကြီးနေရဟန်းငယ်တပါးကြား၍ ၉-ယူဇနာခရီး နေ့ချင်းပေါက်သွားသည်။ တရားပွဲစနေသော်လည်း ရဟန်းငယ်မှာ အပမ်းဖြေနေမိသဖြင့် ဆုံးခါနီးမှ ရောက်သွားရကား “လာကျိုးမနပ်” ဟု ငိုကြွေးတော့သည်။</p> <p>လူတယောက်သိ၍ ဘာဏကထေရ်အား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားကာ “နက်ဖြန် ထပ်ဟောမည်” ဟု နှစ်သိမ့်ပေးပါဘုရားဟု တောင်းပန်သည်။ ရဟန်းငယ်လည်း နောက်နေ့ မထေရ်မြတ်၏ တရားနာရ၍ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>သားကို မြွေကိုက်သော်လည်း အရေးမစိုက်သော မိခင်- ကမ္မရအရပ်နေ မိန်းမတဦးသည် သားကိုချီကာ “တရားနာမည်” ဟု စိတ္တလတောင်သွားသည်။ သစ်ပင်ကိုမှီ၍ ကလေးသိပ်ကာ တရားနာစဉ် ညဉ့်နက်ပိုင်း၌ မျက်စိအောက်မှာပင် မြွေတကောင် လာကိုက်သွားသည်၊ “ငါ့သား မြွေကိုက်သွားပေါ့” ဟု ဆိုလျှင် ဓမ္မန္တရာယ်ဖြစ်မည်၊ သံသရာမှာ အကြိမ်များစွာ ဤသူငယ် ငါ့သားဖြစ်ဖူးပြီ၊ တရားကိုပဲ နှလုံးသွင်းမည်” ကြံ၍ တရားနာရာ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။ အရုဏ်တက်သော် သစ္စာပြု၍ သားအဆိပ်ကျစေကာ ချီခေါ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-422 </p><hr> <h3>၃-အတ္ထဝသသုတ်</h3> <p>သူတပါးတို့အား တရားဟောသင့်သော ကောင်းစွာမြင်ရမည့် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ တရားဟောသူ၊ နာသူ ၂-ဦးလုံးတို့ အနက်နှင့် ပါဠိကို သိကြသည်ဟု မြင်ခြင်းတို့တည်း။ ပါဠိအရ သစ္စာ ၄-ပါး၊ တရားအနက်အရ အဋ္ဌကထာကို ဉာဏ်ဖြင့် မြင်ခြင်းတည်း။</p> <h3>၄-ကထာပဝတ္တိသုတ်</h3> <p>စကားဖြစ်ပေါ်လာကြောင်း ၃-မျိုးမှာ တရားဟောသူ နာသူ ၂-ဦးလုံးတို့ အနက်နှင့် ပါဠိကို သိကြခြင်းတည်း။</p> <h3>၅-ပဏ္ဍိတသုတ်</h3> <p>ပညာရှိသူတော်ကောင်းများ ဟောကြားပညတ် ချီးမွမ်းအပ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ အလှူပေးခြင်း၊ ရှင်ရဟန်းပြုခြင်း၊ မိဘများအား ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်းတို့တည်း။ တရား ၃-မျိုးကို မှီဝဲသော ဉာဏ်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာပညာရှိသည် ချမ်းမြေ့သော နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရသည်။ (မိဘလုပ်ကျွေးသူကို ဤသုတ်ဂါထာ၌ ဉာဏ်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာပညာရှိဟု မိန့်သည်။)</p> <h3>၆-သီလဝန္တသုတ်</h3> <p>သီလရှိသော ရဟန်းတော်များ ရွာနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးသဖြင့် ထိုအရပ်သူ လူများအတွက် ကောင်းမှုများစွာ ဖြစ်ပွားစေကြောင်း ၃-မျိုးမှာ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်တို့ဖြင့် ဖြစ်ပွားစေခြင်းတည်း။</p> <p>ကုသိုလ်ဖြစ်စေပုံ- သံဃာတော်များ အလာကို မြင်၍ ကြိုဆိုခြင်း၊ နောက်ကလိုက်ပို့ခြင်း၊ ထိုင်မည့်ဇရပ် တံမြတ်လှည်း သောက်သုံးရေ တည်ထားခြင်းများသည် ကိုယ်ကြောင့် ဖြစ်၍ ဆွမ်းခံကြွချိန်ဝယ် ယာဂုများ ဆွမ်းများ လှူကြပါ၊ ဥပုသ်စောင့် တရားနာကြပါ စသည် ပြောဆိုမှုများကား နှုတ်ကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဆွမ်းခံသံဃာများ မြင်၍ ဆွမ်းရကြပါစေဟု ကြံစည်နှလုံးသွင်းခြင်းကား စိတ်ကြောင့်ဖြစ်သည်။</p> <h3>၇-သင်္ခတလက္ခဏသုတ်</h3> <p>သင်္ခတတရားအတွက် သင်္ခတဟု မှတ်ကြောင်း လက္ခဏာ ၃-မျိုးမှာ အဖြစ် (ဥပါဒ်)၊ အပျက် (ဘင်)၊ ဖြစ်ခိုက်ပြောင်းလဲခြင်း ထင်ရှားခြင်းတို့တည်း။ သင်္ခတတရားနှင့် မှတ်ကြောင်းလက္ခဏာမှာ တခြားစီသာတည်း။ သင်္ခတကို လက္ခဏာဖြင့် ပိုင်းခြားသိအပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-423 </p><hr> <h3>၈-အသင်္ခတလက္ခဏသုတ်</h3> <p>အသင်္ခတတရားအတွက် အသင်္ခတဟု မှတ်ကြောင်းလက္ခဏာ ၃-မျိုးမှာ အဖြစ် (ဥပါဒ်)၊ အပျက် (ဘင်)၊ ဖြစ်ခိုက်၏ ပြောင်းလဲခြင်းရှိ၊ မထင်ရှားခြင်းတို့တည်း။ (ဥပါဒ် ဌီ ဘင် မဖြစ်မရှိ၍ အသင်္ခတ၊ ဖြစ်ရှိလျှင် သင်္ခတမည်သည်။)</p> <h3>၉-ပဗ္ဗတရာဇသုတ်</h3> <p>ဟိမဝန္တာတောင်မင်းကို မှီ၍ သစ်ပင်ကြီးများ ကြီးပွားခြင်း ၃-မျိုးမှာ အကိုင်းအခက် အရွက်၊ အခေါက်အပွေး၊ အကာအနှစ်တို့ဖြင့် ကြီးပွားခြင်းတို့တည်း။ ဤအတူပင် သဒ္ဓါခိုင်ပြီး အိမ်ထောင်ဦးစီးကို မှီ၍ သားမယား စသော အိမ်သားများ ကြီးပွားခြင်း ၃-မျိုးမှာ ယုံကြည်မှုသဒ္ဓါ၊ ကိုယ်ကျင့်သီလ၊ အသိပညာတို့ဖြင့် ကြီးပွားခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၁၀-အာတပ္ပကရဏီယသုတ်</h3> <p>အားထုတ်ခြင်းကို ပြုအပ်ကြောင်း ၃-မျိုးမှာ မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်များ မဖြစ်အောင်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်များ ဖြစ်အောင်၊ ဖြစ်ပေါ်လာကြသော ကိုယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲဝေဒနာများကို သည်းခံနိုင်အောင် အားထုတ်ခြင်းဟူသော အကြောင်း ၃-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် အထက်ပါအကြောင်း ၃-မျိုးတို့ဖြင့် အားထုတ်ခြင်းကို ပြု၏၊ ထိုပြုနိုင်ရာ အခါ၌ ဤရဟန်းကို ဆင်းရဲဆုံးအောင် အားထုတ်ခြင်းရှိသော သတိပညာရှိသော ရဟန်းဟူ၍ ဆိုအပ်သည်။</p> <h3>၁၁-မဟာစောရသုတ်</h3> <p>မညီညွတ်သည်ကိုသော်လည်း အမှီရ၊ တောအုပ်ကိုသော်လည်း အမှီရ၊ အားကြီးသူကိုသော်လည်း အမှီရခြင်းဟူသော အင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ခိုးသူကြီးသည် အိမ်ကိုဖောက်၊ ရွာကိုတိုက်ခိုက်၊ တအိမ်ကိုသော်လည်း တိုက်ခိုက်၊ ခရီးလမ်း၌ စောင့်၍သော်လည်း တိုက်ခိုက်လုယက်သည်။</p> <p>မညီညွတ်သည် ဟူသည် သွားလာကူးခက်သောမြစ်၊ မညီညွတ်သော တောင်များတည်း။ တောအုပ်ဟူသည် မြက်တော သစ်တော ထူသော တောအုပ်ကြီးများတည်း။ အားကြီးသူ ဟူသည် သူများတစုံတရာ ပြောလတ်သော် အပြစ်ကို ကာကွယ်၍ ခိုးသူကြီး၏ အကျိုးကို ပြောပေးကြသော မင်း၊ မင်းအမတ်ကြီးများတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-424 <hr> ဤအတူသာလျှင် မညီညွတ်သည်ကိုသော်လည်း အမှီရ၊ တောအုပ်ကို သော်လည်း အမှီရ၊ အားကြီးသူကိုသော်လည်း အမှီရခြင်းဟူသော အင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းယုတ်သည် ဂုဏ်ကိုတူးဖျက်ခြင်းဖြင့် တူးဖျက်အပ်သော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ကာ အပြစ်ရှိ၍ ပညာရှိများစွပ်စွဲအပ်သည်၊ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>မညီညွတ်သည်ဟူသည် သာသနာတော်၌ မညီညွတ်သော ကာယကံ၊ ဝစီကံ၊ မနောကံတို့နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ တောအုပ်ဟူသည် အယူမှား၍ သဿတစသည်ဖြင့် စွဲယူသော အန္တဂ္ဂါဟိကဒိဋ္ဌိနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ အားကြီးသူဟူသည် သူများတစုံတရာပြောလတ်သော် အပြစ်ကိုကာကွယ်၍ ရဟန်းယုတ်၏အကျိုးကို ပြောပေးကြသော မင်း၊ မင်း၏အမတ်ကြီးများတည်း။</p> <h3>၂။ ဒုတိယသုတ်-၅၀၊ (၆) ဗြာဟ္မဏဝဂ်</h3> <h3>၁-ပဌမ ဒွေဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>ဖွားမြင်သည်မှ အသက် ၁၂၀ ရှိ၍ အိုမင်းကြီးမြင့် အရွယ်ရင့်ကာ ဆင့်ဆင့်လွန်မြောက် အဆုံးအရွယ်ရောက်ကြသော ပုဏ္ဏား ၂-ဦးသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်နှုတ်ဆက်ကာ နေရာတခုမှာထိုင်ပြီး ဘုရားရှင်အား “အကျွန်ုပ်တို့ အသက် ၁၂၀-အဆုံးအရွယ်ရောက်နေကြပါပြီ၊ ဒုဂ္ဂတိဘေးမှ လာကြောင်း ကောင်းမှုမပြုကြရသေးပါ၊ အရှင်ဂေါတမသည် ကျွန်ုပ်တို့အား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်နိုင်ရာသော ဆုံးမခြင်းဖြင့် ဆုံးမတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ကြသည်။</p> <p>“အိုခြင်း နာခြင်း သေခြင်းသည် ဤသတ္တလောကကို အဆင့်ဆင့် ပို့ဆောင်အပ်၏။ သို့ဖြစ်လတ်သော် မျက်မှောက်ဘဝ၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် စောင့်စည်းခြင်းသည် ဘဝပြောင်းသွားသူ၏ ပုန်းအောင်းမှီခိုရာဖြစ်သည်” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>အသက်သည် တိုတောင်းလှ၏၊ အိုမှုကအဆင့်ဆင့် အပို့ခံရသော သတ္တဝါအား ကိုးကွယ်ရာမရှိနိုင်၊ သေဘေးကို မြင်အောင်ရှုလျက် ချမ်းသာဆောင်နိုင်သော ကောင်းမှုကို ပြုရာသည်၊ မျက်မှောက်ဘဝ၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် စောင့်စည်းခြင်း၊ အသက်ရှင်နေစဉ် ကောင်းမှုပြုခြင်းသည်သာ ဘဝပြောင်းသူအား ချမ်းသာတို့ဖြစ်သည်စသည်ကို ဂါထာဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ကြ သားမယားများ စကားနားမထောင်၍ ထွက်ရပ်လမ်းရှာရန် ဘုရားထံလာကြသည်။ ဘုရားရှင်ကား စင်စစ်ထွက်မြောက်ပြီး ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်ဟုလည်း လက်ခံယုံကြည်ကြသည်။ အသက်ကြီးလှ၍ ရဟန်းမပြုနိုင်သူများ ဖြစ်ရကား ၅-ပါးသီလ၌သာ တည်စေလို၍ စောင့်စည်းခြင်း ၃-မျိုး ဟောကြားသည်။ အသက်ထက်ဆုံး ငါးပါးသီလစောင့် နတ်၌ဖြစ်သွားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-425 </p><hr> <h3>၂။ ဒုတိယ၊ ဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>အသက် ၁၂၀-ရှိသော ပုဏ္ဏား ၂-ဦးပင် ဘုရားထံလာ အလားတူလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က ဤသတ္တလောကကို အို၊ နာ၊ သေ မီးလောင်နေသည်။ သို့ဖြစ်လတ်သော် မျက်မှောက်ဘဝ၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် စောင့်စည်းခြင်းသည် “ဘဝပြောင်းသွားသူ၏ ပုန်းအောင်းမှီခိုရာဖြစ်သည်” ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်—</p> <p>အိမ်မီးလောင်လျှင် အိုးခွက်စသောပစ္စည်း၊ မီးလွတ်အောင် ထုတ်ယူထားသောပစ္စည်းနှင့် မီးမလောင်သောပစ္စည်းများသာ အိမ်ရှင်ဖို့ဖြစ်သည်၊ ဤအတူပင် သတ္တလောကကို အို သေ မီးလောင်နေရာ ဒါနဖြင့် မီးလောင်ပြင်ထုတ်၊ ထိုဒါနသည်သာ အပိုင်ထုပ်ပြီး ဥစ္စာစသည်ဖြင့်မိန့်။</p> <h3>၃။ အညတရ ဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>ပုဏ္ဏားတယောက် ဘုရားထံလာပြီး “ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်သောတရား၊ တရားဟု ဆိုအပ်ပါ၏၊ အဘယ်မျှဖြင့် တရားသည် ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်ပါသနည်း၊ အခါမလင့် အကျိုးပေး၍ လာကြည့်ပါဟူသော အစီရင်ခံထိုက်၊ မိမိကိုယ်စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်ပါသနည်း၊ အရိယာများ ကိုယ်စီ သိနိုင်ခံစားနိုင်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ရာဂဖြင့် တပ်စွန်းသူသည် ရာဂနှိပ်စက်ခံရသည်ဖြစ်၍ ရာဂဖြင့် သိမ်းကျုံးဆွဲယူအပ်သော စိတ်ရှိရကား မိမိ၊ သူတပါး ၂-ဦးသား ဆင်းရဲရန်ကြံစည်သည်၊ စိတ်ကိုမှီ၍ ဖြစ်သော ဆင်းရဲမှု နှလုံးမသာမှုကိုလည်း ခံစားရသည်၊ ရာဂကို ပယ်ခွာလိုက်သော် ဆင်းရဲရန်မကြံစည်၊ ဆင်းရဲမှုနှလုံးမသာမှုကိုလည်း မခံစားရတော့။</p> <p>ရာဂဖြင့် တပ်စွန်းသူသည် ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ပြစ်မှုများကို ပြုသည်၊ ပယ်ခွာလိုက်သော် မပြုတော့။</p> <p>ရာဂဖြင့် တပ်စွန်းသူသည် ကိုယ်ကျိုး သူကျိုး ၂-ဦးကိုလည်း အမှန်မသိ၊ ပယ်ခွာပါမှ သိနိုင်သည်၊ ဤသို့လျှင် တရားသည် ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်၏၊ အခါမလင့်အကျိုးပေးသည် စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဒေါသဖြင့် ဖျက်ဆီးအပ်သူ၊ မောဟဖြင့် တွေဝေထိုက်သူများအတွက်လည်း အလားတူ ဟောတော်မူသည်၊ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၄-ပရိဗ္ဗာဇကသုတ်၌လည်း</h3> <p>ပုဏ္ဏားမျိုး ပရိဗိုဇ်တဦး ဘုရားထံလာပြီး အလားတူလျှောက်ထား၊ ဘုရားရှင်ဖြေကြား သရဏဂုံတည်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-426 </p><hr> <h3>၅-နိဗ္ဗူတသုတ်</h3> <p>ဇာဏုသောဏိပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “ကိုယ်တိုင် သိမြင်ထိုက်သော နိဗ္ဗာန်၊ နိဗ္ဗာန်ဟုဆို၏။ အဘယ်မျှဖြင့် နိဗ္ဗာန်သည် ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်၊ အခါမလင့် အကျိုးပေးပါသနည်း” စသည်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်၌ တရားဂုဏ် ၆-ပါးရှိပုံကို မေးလျှောက်ရာ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟရှိသူသာ မိမိ၊ သူတပါး ၂-ဦးသား ဆင်းရဲအောင်ကြံစည်၊ မရှိသူ မကြံစည်တော့ဟု ဖြေကြား၊ ပုဏ္ဏားသရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၆-ပလောကသုတ်</h3> <p>ပုဏ္ဏားသူဌေးတဦး ဘုရားထံလာပြီး “ဆရာ့ဆရာ ရှေးပုဏ္ဏားကြီးများပြောစကား ကြားဖူးပါသည်၊ ရှေးက ဤလောကပြည်သည် အဝီစိငရဲကြီးပမာ လူများစည်ကား၊ ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည်များ ကြက်ပျံမကျရှိကြသည်ဟု ကြားဖူးပါသည်၊ ယခုအခါ လူများနည်း၊ ကျိုးတိုးကျဲတဲ ထင်ရပါသည်၊ ရွာနိဂုံး မြို့ဇနပုဒ်များလည်း ရွာစသည် မဟုတ်ကြတော့၊ ဘာ့ကြောင့်ပါနည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ယခုအခါ လူများသည် မတရားသော အဓမ္မရာဂဖြင့် တပ်မက်ကြ၊ မညီမျှသော ဝိသမလောဘဖြင့် နှိပ်စက်အပ်ကြ၊ မှောက်မှားကြသောအကျင့် မိစ္ဆာဓမ္မနှင့် ပြည့်စုံကြသည်၊ ထိုသူများသည် မတရားလောဘ စသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍ ထက်သော လက်နက်များ စွဲကိုင်ကြကာ အချင်းချင်း သတ်ဖြတ်ကြသောကြောင့် လူများစွာသေကြရသည်ကား တကြောင်း။</p> <p>အထောက်အထား နောက်တမျိုးမှာ မတရားလောဘ စသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံကြသူများအား မိုးကောင်းစွာ ရွာမပေး၊ ထို့ကြောင့် ကောက်ပင်မသန်၊ ပိုးဖျက်ခံရ၊ အရိုးတန်သာကျန်၍ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးရကား လူများစွာသေကြေရသည်ကား တကြောင်း။</p> <p>အထောက်အထား နောက်တမျိုးမှာ မတရားလောဘစသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံကြသူ လူများထံသို့ ဘီလူးဗိုလ်မှူးများက ဘီလူးကြမ်းများကို စေလွှတ်သောကြောင့် လူများစွာ သေကြရသည်ကား တကြောင်းဟု မိန့်ရာ ပုဏ္ဏားသရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>ကြက်ပျံတကျစည်ကား- တရွာနှင့်တရွာ အိမ်ခေါင်ပိုးချင်း ကြက်ပျံကျနိုင်၊ တနည်း- တရွာနှင့်တရွာ ကြက်များမြေက ခြေဖြင့်သွားနိုင်အောင် ရွာခြေအိမ်ခြေ စည်ကားခြင်းတည်း။</p> <p>အဓမ္မရာဂ- မတရားလာဘ- လောဘမည်သည် စင်စစ် မတရားချည်းသာဖြစ်သော်လည်း ကိုယ်ပိုင်ပရိက္ခရာ၌ တပ်သောလောဘကို မတရားလောဘမဆိုရ၊ သူများပရိက္ခရာ၌ တပ်သော လောဘကိုသာ မတရားလောဘဆိုရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-427 <hr> ဝိသမလောဘ- မည်မျှသောလောဘ လောဘမှန်သမျှ ညီမျှသည်မရှိသော်လည်း သူများပစ္စည်း တပ်မက်သော လောဘကိုသာ ဝိသမလောဘခေါ် မိစ္ဆာဓမ္မအကျင့်မှားဟူရာ၌လည်း လမ်းမဟုတ်သောယောက်ျားချင်း မေထုန်ပြုမှု စသည်ကိုယူ။</p> <h3>၇-ဝစ္ဆဂေါတ္တသုတ်</h3> <p>ဝစ္ဆအနွယ် ပရိဗိုဇ်သည် ဘုရားထံလာပြီး “ရဟန်းဂေါတမသည် ငါ့သာလှူ၊ သူများမလှူနှင့်၊ ငါ့တပည့်များသာလှူ၊ သူများတပည့်တွေမလှူနှင့်၊ ငါ့လှူမှသာ အကျိုးကြီး၊ သူများလှူလျှင် အကျိုးမကြီး၊ ငါ့တပည့်များလှူမှသာ အကျိုးကြီး၊ သူများတပည့်တွေလှူလျှင် အကျိုးမကြီး ဟု ဟောသည်ဟူသောစကား ကျွန်ုပ်ကြားဖူးပါသည်၊ ဘယ်လိုပါလဲ ရဟန်းဂေါတမ။ ဤသို့ဟောသည်ဟု ဆိုကြသူများသည် အရှင်ဟောတိုင်း ဆိုကြပါသလော၊ အရှင်ကို မဟုတ်မမှန် စွပ်စွဲရာမရောက်ဘဲ ရှိကြပါ၏လော၊ အရှင်ဟောသောတရားကိုပင် တဆင့်ဆိုကြပါ၏လော၊ အရှင်၏မူလစကားနှင့် သူတို့တဆင့်စကားသည် ကဲ့ရဲ့ဖွယ် လုံးဝကင်းပါ၏လော၊ အကျွန်ုပ်တို့ကား အရှင့်ကို မစွပ်စွဲလိုကြပါ” လျှောက်သည်။</p> <p>“ရဟန်းဂေါတမသည် ငါသာ စသောစကားမျိုး ဟောသည်” ဟု ဆိုကြသူများသည် ငါဟောသည့်အတိုင်း မဆိုကြ၊ ငါ့ကို မမှန်စကားဖြင့် စွပ်စွဲကြသည်။ သူတပါးအလှူကိုတားသူသည် အလှူရှင်၏ ကောင်းမှုအန္တရာယ်ကိုပြုသည်၊ အလှူခံ၏ လာဘ်အန္တရာယ်ကိုပြုသည်၊ ရှေးဦးကပင် မိမိကိုယ်ကို တူးဖျက်အပ်သည်မည်၏၊ ဤ ၃-မျိုး၏ အန္တရာယ်ဘေးကို တားသည်မည်သည်။</p> <p>ငါဘုရားမူကား ဤသို့ဟောသည် — “ပုန်းစီးအိုင်၊ တန်းစီးမြောင်းရှိသတ္တဝါများသည် အိုးခွက်ဆေးရေများဖြင့် မျှတကြပါဟု အိုးခွက်ဆေးရေကိုသော်မျှ ထိုအိုင်မြောင်း၌စွန့်၏၊ ထိုအကြောင်းကြောင့်လည်း ကောင်းမှုဖြစ်ခြင်းကို ငါဟောသည်၊ လူလှူရာ၌ကား ဆိုဖွယ်မလို၊ စင်စစ်အားဖြင့်ကား သီလရှိသူအားလှူလျှင် အကျိုးကြီးသည်ဟု ငါဆို၏၊ သီလမရှိသူအားလှူလျှင် ထိုမျှလောက် အကျိုးမကြီးဟု ငါမဆို။”</p> <p>ထိုသီလရှိသူဟူသည်လည်း ကာမစ္ဆန္ဒ၊ ဗျာပါဒ၊ ထိနမိဒ္ဓ၊ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ တည်းဟူသော အင်္ဂါ ၅-ပါးကိုပယ်ပြီးသူဖြစ်၍ ရဟန္တာတို့၏ဥစ္စာဖြစ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ ဝိမုတ္တိ၊ ဝိမုတ္တိဉာဏ်အမြင် ဟူသောအစုအင်္ဂါ ၅-ပါးနှင့် ပြည့်စုံပြီးသူ၌လှူလျှင် အကျိုးကြီး၏ဟု ငါဆိုသည်။</p> <p>နွားနက် နွားဖြူ အဆင်းခြားသော်လည်း မည်သည့်နားတွင်မဆို ယဉ်ကျေး၍ ဝန်ဆောင်နိုင်သော ခွန်အားရှိ၍ ဖြောင့်မတ်လျင်မြန်စွာ သွားနိုင်သော ရွှေ့ဆောင်နွားလားကိုသာ ဝန်ဆောင်ခိုင်းကြသည်၊ အဆင်းကို ဦးစားမပေးကြ။<br> <br>စာမျက်နှာ-428 <hr> ဤအတူပင် မင်း၊ ပုဏ္ဏား၊ ကုန်သည်၊ သူဆင်းရဲ၊ ဒွန်းစဏ္ဍား၊ ပန်းမှိုက်သွန်မျိုးဟူသော မည်သည့်မျိုးဇာတ်ရှိသူ လူများတွင်မဆို ယဉ်ကျေး၍ အကျင့်ကောင်းကာ တရား၌တည်၍ သီလရှိသော၊ အမှန်စကားဆိုလျက် ရှက်စိတ်ရှိသော၊ ဖြစ်ဟောင်းကင်းကာ ခန္ဓာဝန်ချ ဝဋ်ဒုက္ခမနွယ် ပြုဖွယ်ပြုပြီး တရားအားလုံး၏ တဘက်ကမ်းရောက်ပြီးဖြစ်သော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကြီး၌ လှူလျှင် ပြန့်ပြောသည်။</p> <p>ဗဟုသုတနည်းပါး လူမိုက်များကား သာသနာပ၌ လှူကြ၏၊ သူတော်ကောင်းများ မဆည်းကပ်ကြ။ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်၍ ပညာရှိသူတော်ကောင်းများကို မှီဝဲဆည်းကပ်သူတို့၏ သဒ္ဓါတရားသည်ကား ဘုရားရှင်၌ အမြစ်သဖွယ်ဖြစ်၍တည်သည်၊ ထိုပညာရှိများ နတ်ပြည်လားရ၊ လူ့ပြည်မှာလည်း အမျိုးမြတ်၌ ဖြစ်ကြရပြီး အစဉ်သဖြင့် နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြရသည်—မိန့်။</p> <p>တရားအားလုံး၏ တဘက်ကမ်းရောက်ပြီး- ခန္ဓာ အာယတန ဓာတ် အားလုံးတို့၏ အဘိညာ၊ ပရိညာ၊ ပဟာန၊ ဘာဝနာ၊ သစ္ဆိကိရိယ၊ သမာပတ္တိဟူသော ၆-ပါးပြားသော ကမ်းတဘက်သို့ရောက်သည်၊ ပါရဂူ ၆-ပါးတည်း။</p> <p>ဘုရား၌ အမြစ်သဖွယ် ဖြစ်၍တည်သောသဒ္ဓါ- သောတာပန်၏ သဒ္ဓါတရားတည်း။ ယင်းသောတာပန်ကား လူဖြစ်လျှင် မင်း၊ ပုဏ္ဏား၊ သူကြွယ်ဟူသော အမျိုးမြတ် ၃-ပါး၌ ဖြစ်ရသည်၊ အောက်တန်းစား မဖြစ်။</p> <h3>၈-တိကဏ္ဏသုတ်</h3> <p>တိကဏ္ဏပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဏ္ဏားများသည် ဤသို့လည်း ပညာရှိဖြစ်ကြ၊ ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ပညာရှိဖြစ်ကြသည်” ဟု ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဏ္ဏားများဂုဏ်ကို ဘုရားမျက်မှောက်၌ လျှောက်ကြရာ ဘုရားရှင်က “ဘယ်လိုပုဏ္ဏားကို ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသည်ဟု ပုဏ္ဏားများ ပညတ်ကြသနည်း” ဟု မေးတော်မူသည်။</p> <p>“အရှင်ဂေါတမ၊ ဤလောက၌ ပုဏ္ဏားသည် မိဘ ၂-ဘက်လုံး ဇာတ်ကောင်းရှိ၍ မျိုးသန့်သော ဝမ်းရှိပါသည်၊ ဘိုးဘေး ၇-ဆက်တိုင်အောင် ဇာတ်နှင့်စပ်သော စကားဖြင့် အပယ်ခံ အကဲ့ရဲ့မခံရပါ။ ဝေဒကျမ်းဂါထာများကို ရွတ်တတ်၍ ဝေဒကျမ်းများကိုဆောင်နိုင်ပါသည်။ အဘိဓာန် အလင်္ကာ သဒ္ဒါ ၅-ခုမြောက် ဣတိဟာသ (သမိုင်းရာဇဝင်ပုံပြင်) ကျမ်းနှင့်တကွ ဣရု၊ ယဇ၊ သာမဟူသော ဗေဒင် ၃-ခုတို့၏ တဘက်ကမ်းရောက်ပါသည်။”</p> <p>“ဝေဒကျမ်းလာ ပုဒ်ရင်းများကို ထုတ်စစ်ပြသော ပဒကျမ်း၊ ဓာတ်ပစ္စည်း စသည်တို့ဖြင့် ပုဒ်ပြီးပုံကိုပြသောဗျာကရုဏ်းကျမ်းကိုတတ်၍ မျက်မြင်လောကဆိုင်ရာ ရုပ်ဝါဒ<br> <br>စာမျက်နှာ-429 <hr> ကိုပြသော လောကာယတကျမ်း၊ မဟာပုရိသလက္ခဏာကျမ်းများ၌ အကြွင်းမဲ့ တတ်မြောက်ပါသည်။ ဤသို့လျှင် ပုဏ္ဏားကို ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသည်ဟု ပုဏ္ဏားများ ပညတ်ကြပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ပုဏ္ဏားကို ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသည်ဟု ပုဏ္ဏားများ ပညတ်ကြသည်က တခြား၊ အရိယာသူမြတ်၏ အဆုံးအမ၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံခြင်းက တခြား” ဟု မိန့်တော်မူရာ အရိယာသူမြတ်၏ အဆုံးအမ၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးဖြစ်ပုံတရားကို ဟောကြားပါရန် ပုဏ္ဏားတောင်းပန်တော့သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က သာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အားထုတ်သဖြင့် ပဌမဈာန်၊ ဒုတိယ၊ တတိယ၊ စတုတ္ထဈာန်များကို ရပုံ၊ ထိုဈာန်များကို အခြေခံ၍ ရှေ့၌ဖြစ်ဖူးသော ဘဝကို အောက်မေ့နိုင်သော ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်၊ သတ္တဝါတို့၏ စုတိပဋိသန္ဓေကို သိသော ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်၊ အာသဝေါတရားတို့ကို ကုန်ခန်းစေတတ်သော အာသဝက္ခယဉာဏ်ဟူသော ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးရပုံကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>“ဤဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးတို့ဖြင့် တေဝိဇ္ဇပုဏ္ဏားဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကိုသာ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူဟု ငါဆို၏၊ သူများပြောသည်ကို လိုက်၍ပြောတတ်ကာမျှဖြစ်သူကို ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူဟု ငါမဆို” ဟု မိန့်တော်မူရာ ပုဏ္ဏားက “ပုဏ္ဏားများ၏ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံခြင်းက တခြား၊ အရှင်ဘုရားများဆိုင်ရာက တခြားပါ၊ ပုဏ္ဏားများ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံခြင်းသည် အရိယာသူမြတ်၏ အဆုံးအမ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံခြင်းကို ၁၆-စိတ်စိတ်၍ တစိတ်မျှကိုလည်း မမီနိုင်” စသည်လျှောက်ထား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>တိကဏ္ဏပုဏ္ဏားကား ဘုရားထံ တခါမျှ မရောက်ဖူးသဖြင့် ဘုရားရှင်များအား ချဉ်းကပ်ခက်သည်၊ ငါက မလျှောက်ထားလျှင် ဘုရားရှင်က မိန့်ချင်မှ မိန့်မည်၊ မမိန့်လျှင် အစည်းအဝေးမှာ စကားပြောသောငါ့ကို “ဤမှာ ဘာကြောင့်ပြောတာလဲ၊ ရဟန်းဂေါတမထံသွားစဉ်က စကားပြောခွင့်မျှမရ” ဟု ဆိုကြမည်၊ ဤပြစ်လွတ်အောင်မှန်း၍ ချီးကျူးသည်၊ ပုဏ္ဏားများဂုဏ် ချီးကျူးသော်လည်း ဘုရားဉာဏ်တော် ထိရောက်စေမည်ရည်သည်။</p> <p>ဝိဇ္ဇာရှင်ပုဏ္ဏားဆိုတာ ဘယ်လိုလဲ- သိထားတဲ့နေရာမှာ ငါ့ကို ဘုရားရှင်မေးသည်ဟု ဝမ်းသာစွာ ၂-ဘက်ဇာတ်ကောင်း၍ မျိုးသန့်ပုံစသည်လျှောက်သည်၊ အာထဗ္ဗဏဗေဒင်ကို စတုတ္ထထားသဖြင့် ဣတိဟာသကျမ်းကို ၅-ခုမြောက်ဟု ဆိုသည်။</p> <p>မဟာပုရိသလက္ခဏာကျမ်း- ဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ အဂ္ဂသာဝက၊ ဘုရားမယ်တော်၊ ခမည်းတော်၊ စကြာမင်းစသည်တို့၏ လက္ခဏာကို ပြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-430 <hr> အာသဝက္ခယဉာဏ်- အာသဝေါတရား ၄-ပါးကို ကုန်စေသည်၊ အရဟတ္တမဂ်ခဏ၌ အာသဝ ၄-ပါးမှ စိတ်လွတ်၍ ဖိုလ်ခဏ၌ လွတ်ပြီးဖြစ်သည်၊ ပစ္စဝေက္ခဏဉာဏ်ဖြင့် ပဋိသန္ဓေနေမှု ဇာတိကုန်ပြီစသည်ကို ဆင်ခြင်နိုင်သည်။</p> <p>အဘယ်ဇာတိကုန်၍ ဘယ်ပုံသိသနည်း- အတိတ်ဇာတိကား ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ယခုကုန်ပြီမဆိုရ၊ အနာဂတ်ဇာတိကလည်း မဖြစ်သေး၍ အားထုတ်မဖြစ်သောကြောင့် မဆိုရ၊ ပစ္စုပ္ပန်ဇာတိကလည်း ထင်ရှားရှိဆဲဖြစ်သောကြောင့် ကုန်ပြီမဆိုရပါ၊ ဆိုရမည်ကား မဂ်မရလျှင် ၃၁-ဘုံ၌ ဖြစ်ရမည့် ခန္ဓာဇာတိသည် ယခု မဂ်ရခြင်းကြောင့် မဖြစ်သဘောရောက်ကာ ကုန်သွားခြင်းတည်း၊ ကိလေသာပယ်ပြီးပုံ ဆင်ခြင်သဖြင့် ထင်ရှားရှိသောကံသည် ကိလေသာအဖော်မရ၍ ပဋိသန္ဓေကျိုး နောင်မပေးတော့ဟု ဆင်ခြင်သိသည်။</p> <h3>၉-ဇာဏုသောဏိသုတ်</h3> <p>ဇာဏုသောဏိပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “အကြင်သူအား ယဇ်ပူဇော်ဖွယ်ဖြစ်စေ၊ ကုဦးကမင်း (သေသူအတွက်ကမင်း) ဖြစ်စေ၊ နွားနို့ထမင်းဖြစ်စေ၊ အခြားလှူဖွယ်ဝတ္ထုဖြစ်စေ ရှိသည်ဖြစ်အံ့၊ ထိုသူသည် ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဏ္ဏားတို့၌ အလှူကို ပေးလှူရာပါ၏ (ပေးလှူသင့်ပါသည်)” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ပုဏ္ဏားဆိုင်ရာ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးကိုမေး၊ အထက်ပါသုတ်အတိုင်း ပုဏ္ဏားက ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးရှိပုံချင်း တခြားစီဖြစ်သည်ဟု မိန့်ရာ ပုဏ္ဏားက အရိယာသူမြတ်၏အဆုံးအမ၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးပြည့်စုံပုံကို ဟောပြရန်တောင်းပန်သဖြင့် အထက်ပါသုတ်အတိုင်း မိန့်ကြားလိုက်သည်၊ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၁၀-သင်္ဂါရဝသုတ်</h3> <p>သင်္ဂါရဝပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “အကျွန်ုပ်တို့ ပုဏ္ဏားမည်သည် ကိုယ်တိုင်လည်း ယဇ်ပူဇော်ကြ၊ သူများကိုလည်း ပူဇော်စေကြပါသည်၊ ကိုယ်တိုင်ပူဇော်သူ၊ ပူဇော်စေသူအားလုံးသည် ပူဇော်ခြင်းကြောင့် အများအတွက် အကျင့်ကို ကျင့်ကြပါသည်၊ အကြင်သူသည်ကား ထိုထိုဤဤအမျိုးမှ ရဟန်းပြု၍ မိမိတကိုယ်တည်းကို ဆုံးမ၏၊ ငြိမ်သက်စေ၏၊ ကိလေသာမှ ငြိမ်းစေ၏၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤသူသည် ယင်းရဟန်းပြုခြင်းကြောင့် တကိုယ်ကောင်းအကျင့်ကို ကျင့်သူဖြစ်ပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က သို့ဖြစ်လျှင် ဤအရာ၌ သင့်ပြန်ပေးမည်၊ နှစ်သက်သလို သင်ဖြေ၊ ထိုစကားကို သင်မည်သို့ ထင်သနည်း၊ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်၍ တရားအား<br> <br>စာမျက်နှာ-431 <hr> လုံးကို ကိုယ်တိုင်မှန်စွာ သိတော်မူသော အသိဉာဏ်ဝိဇ္ဇာ၊ အကျင့်စရဏနှင့် ပြည့်စုံတော်မူပြီး စကားကောင်းကိုသာ မိန့်ကာ လောကကို သိတော်မူသော ဆုံးမထိုက်သူကို ဆုံးမရာ၌ အတုမဲ့ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ နတ်လူတို့၏ဆရာဖြစ်ကာ သစ္စာ ၄-ပါးကို သိတော်မူသော ဘုန်းတန်ခိုးကြီးမား မြတ်စွာဘုရားသည် ဤလောက၌ ပွင့်တော်မူ၏။</p> <p>ထိုမြတ်စွာဘုရားက “လာကြ၊ အတုမဲ့ အကျင့်မြတ်၏တည်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို ငါကိုယ်တိုင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုခဲ့သော ဤလမ်းစဉ် ဤအကျင့်ကို သင်တို့အား ဟောကြားမည်၊ ငါဟောတိုင်း သင်တို့ကျင့်လျှင်လည်း အတုမဲ့ အကျင့်မြတ်၏တည်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ သင်တို့နေကြရမည်၊ ထိုလမ်းစဉ်အကျင့်ကို သင်တို့လည်း ထိုအတိုင်းကျင့်ကြ” ဟု ဟောတော်မူ၏။ ဤသို့ ဘုရားကိုယ်တိုင်လည်း တရားဟော၏၊ တပါးသူများလည်း နိဗ္ဗာန်အကျိုးငှာ ကျင့်ကြ၏၊ ကျင့်သူများကား အရာ အထောင် အသိန်းမက များကြသည်။</p> <p>ငါပြောပြီးစကားကို သင်မည်သို့ ထင်သနည်း၊ ဤအတိုင်းဖြစ်လျှင် ရဟန်းပြုခြင်းအကျင့်သည် တကိုယ်ကောင်းအကျင့်လော၊ သို့မဟုတ် အများအကျိုးအတွက် အကျင့်လော” ဟု မိန့်ရာ “အများအကျိုးအတွက် အကျင့်ပါ” ဟု ပုဏ္ဏားလျှောက်တင်သည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်အာနန္ဒာက ပုဏ္ဏားအား “ဤအကျင့် ၂-မျိုးတွင် ဘယ်အကျင့်ကို သင်နှစ်သက်သနည်း၊ ဘယ်အကျင့်သည် သာ၍နည်းသောကိစ္စ ရှိသနည်း၊ သာ၍နည်းသော အားထုတ်မှု ရှိသနည်း” မေးရာ “အရှင်ဂေါတမကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုး၊ အရှင်အာနန္ဒာကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးများကို အကျွန်ုပ်ပူဇော်ပါ၏၊ ချီးမွမ်းပါ၏” ဟု ပုဏ္ဏားက အမေးနှင့်မလျော်သောအဖြေကို ဖြေသည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက်လည်း ပုဏ္ဏားအား အရှင်အာနန္ဒာက “သင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပူဇော်ချီးမွမ်းသနည်း” ဟု မေးသည်မဟုတ်၊ “အကျင့် ၂ မျိုးတွင် ဘယ်အကျင့်ကို နှစ်သက်သနည်း၊ ဘယ်အကျင့်သည် သာ၍နည်းသောကိစ္စ၊ အားထုတ်မှုရှိသနည်း” ဟုသာ သင့်ကို ငါမေးသည်ဆိုသည်၊ ၂-ကြိမ်မြောက်ပင် ပဌမကဲ့သို့ ဖြေသည်။</p> <p>၃-ကြိမ်မြောက်လည်း အရှင်အာနန္ဒာက ရှင်းပြ၍ မေးသော်လည်း ပဌမကဲ့သို့ပင် ပုဏ္ဏားဖြေပြန်ရာ အာနန္ဒာနှင့် ပုဏ္ဏား ၂-ဦးလုံး ပင်ပန်းခြင်းမှလွတ်အောင် ဘုရားရှင် ကြံတော်မူပြီး “ယနေ့ နန်းတွင်းအစည်းအဝေးထိုင် မင်းယောက်ျားတို့အား အဘယ်အကြားစကား ထင်ရှားဖြစ်သနည်း” စကားဖြတ်၍ မေးတော်မူသည်။</p> <p>“ရှေးက ရဟန်းများမှာ အလွန်အားနည်းကြလျက်လည်း တန်ခိုးပြာဋိဟာပြသူများသည်၊ ယခုကား ရဟန်းအလွန်များလျက်လည်း တန်ခိုးပြာဋိဟာပြသူမှာ နည်းသည်ဟူသော အကြားစကားထင်ရှားဖြစ်ပါသည်” ဟု ပုဏ္ဏားလျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-432 <hr> တန်ခိုးပြာဋိဟာ - ဣဒ္ဓိပါဋိဟာရိယ၊ အတပ်ဟောခြင်းပြာဋိဟာ - အာဒေသနာပါဋိဟာရိယ၊ ဆုံးမခြင်းပြာဋိဟာ - အနုသာသနီပါဋိဟာရိယဟု ပြာဋိဟာ ၃-မျိုးတွင် တန်ခိုးပြာဋိဟာ ဟူသည် ဤလောက၌ အချို့သူသည် များပြားသော တန်ခိုးဖန်ဆင်းခြင်းကို ပြီးစေ၏။ တယောက်ကအများ၊ အများက တယောက် ဖြစ်သွား၏၊ ကိုယ်ထင်ရှားဖြစ်စေ၊ ပျောက်စေ၏၊ နံရံတံတိုင်း တောင်တဘက်သို့ မထိငြိဘဲ ကောင်းကင်၌ကဲ့သို့ သွား၏၊ မြေ၌လည်း ငုပ်ခြင်း ပေါ်ခြင်းကို ရေ၌ကဲ့သို့ပြု၏၊ ရှေ့၌လည်း မကွဲစေဘဲ မြေ၌ကဲ့သို့သွား၏၊ ကောင်းကင်၌လည်း ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေလျက် ငှက်ကဲ့သို့သွား၏၊ လ နေ တို့ကိုလည်း လက်ဖြင့် သုံးသပ်ဆုပ်ကိုင်၏၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်တိုင်အောင်လည်း ကိုယ်ကို မိမိအလိုအတိုင်း ဖြစ်စေ၏၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>အတပ်ဟောခြင်း ပြာဋိဟာ ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့် “သင့်စိတ် ဤသဘောရှိ၏၊ ဤအခြင်းအရာရှိ၏၊ သင့်စိတ်အကြံကား ဤသို့တည်း” ဟု အတပ်ဟော၏။ ဘယ်မျှများများ ထိုသူဟောတိုင်းဖြစ်၏။ တမျိုးတဖုံမဖြစ်။ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့် အတပ်မဟော၊ စင်စစ်ကား လူများ၊ ဘီလူးများ၊ နတ်များအသံကြား၍ “သင့်စိတ် ဤသဘောရှိ၏ စသည်ဖြင့်” အတပ်ဟော၏။ ဟောတိုင်းသာ ဖြစ်သည်၊ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့်လည်း အတပ်မဟော၊ အသံကြား၍လည်း အတပ်မဟော၊ စင်စစ်ကား ကြံစည်သုံးသပ်သူ၏ ကြံစည်မှု ပျံ့နှံ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော အသံကိုကြား၍ “သင့်စိတ် ဤသဘောရှိ၏... စသည်ဖြင့်” အတပ်ဟော၏။ ဟောတိုင်းသာဖြစ်သည်။ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့်လည်း အတပ်မဟော၊ အသံကြား၍လည်း အတပ်မဟော၊ ကြံစည်သုံးသပ်သူ၏ ကြံစည်မှုပျံ့နှံ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော အသံကို ကြား၍လည်း အတပ်မဟော၊ စင်စစ်သော်ကား ကြံစည်သုံးသပ်မှုမရှိသော သမာဓိဝင်စားသူ၏စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြား၍ “ဤအရှင်သည် စိတ်ဟူသောသင်္ခါရတို့ကို ထားသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဤစိတ် အခြားမဲ့၌ ဤအကြံ ကြံလတ္တံ့” ဟု အပြားအားဖြင့် သိ၏။ (သိ၍အတပ်ဟော၏) ဟောတိုင်းသာဖြစ်သည်၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>ဆုံးမခြင်း ပြာဋိဟာ ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် “ဤသို့ကြံ၊ ဤသို့မကြံကြလင့်၊ ဤသို့နှလုံးသွင်း၊ ဤသို့ နှလုံးမသွင်းကြလင့်၊ ဤတရားပယ်၊ ဤတရားရောက်၍ နေကြ” ဟု ဆုံးမ၏။ ဤသည်တို့တည်း။ ဤ ၃-မျိုးတွင် အဘယ်ပြာဋိဟာကို သာလွန်မွန်မြတ်သည်ဖြစ်၍ သင်နှစ်သက်သနည်းဟု မေးတော်မူသည်။</p> <p>ထို ၃-မျိုးတွင် တန်ခိုးပြာဋိဟာနှင့် အတပ်ဟောခြင်း ပြာဋိဟာမှာ ပြုသူသာခံစားရပါ၏၊ ပြုသူအားသာ ဖြစ်ပါ၏၊ မျက်လှည့်နှင့်တူသော သဘောရှိသကဲ့သို့ အကျွန်ုပ်အား ထင်ပါသည်၊ ဆုံးမခြင်းပြာဋိဟာကိုသာ သာလွန်မွန်မြတ်သည်ဖြစ်၍ ကျွန်ုပ် နှစ်သက်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-433 <hr> အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဩဘနန်း ထူးဆန်းပါပေစွ၊ အရှင်သည် ဤပြာဋိဟာကို ကောင်းစွာဟောတော်မူပါပေ၏၊ အရှင်ကို ဤပြာဋိဟာ ၃-မျိုးတို့နှင့်လည်း ပြည့်စုံ၏ဟု ကျွန်ုပ်တို့ အသိအမှတ်ပြုပါပေကုန်၏၊ အကြောင်းကိုဆိုသော် အရှင်သည် များပြားသော တန်ခိုးဖန်ဆင်းခြင်း စသောအားဖြင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံတိုင်အောင်လည်း မိမိအလိုအတိုင်း ဖြစ်စေနိုင်ပါပေ၏။ အရှင်သည် သမာဓိဝင်စားသောသူ၏ စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြားသိတော်မူပါပေ၏။ အရှင်သည် ဤသို့ကြံကြစသည်ဖြင့် ဆုံးမတော်မူပါပေ၏ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ သင်သည် စင်စစ် ငါ့ဂုဏ်ကို ထိပါးပုတ်ခတ်လျက် ဤစကားကို ဆိုဘိ၏၊ အမှန်အားဖြင့် ငါကသာ သင့်အား ပြောကြားရမည်။ ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် များပြားသော တန်ခိုးဖန်ဆင်းခြင်းစသောအားဖြင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံတိုင်အောင်လည်း မိမိအလိုဖြစ်စေ၏၊ ငါသည် သမာဓိဝင်စားသူ၏ စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြား၍သိ၏၊ ငါသည် ဤသို့ ကြံကြ စသည်ဖြင့် ဆုံးမ၏ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>အရှင်ဂေါတမ၊ အရှင်မှတပါး ပြာဋိဟာ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသည့် အခြားရဟန်းရှိပါသေးသလောဟု ပုဏ္ဏားကလျှောက်ရာ ရဟန်း ၁-ရာသာမဟုတ် ၂-ရာ၊ ၃-ရာ၊ ၄-ရာ၊ ၅-ရာသာမဟုတ် စင်စစ်သော်ကား ပြည့်စုံသော ရဟန်းများစွာပင် ရှိကုန်သည်သာဟု မိန့်တော်မူသည်။ ထိုရဟန်းများ ယခုဘယ်မှာနေပါကုန်သနည်းဟု လျှောက်ရာ ဤရဟန်းသံဃာအတွင်းမှာပင် နေကုန်သည်ဟု မိန့်လိုက်သည်။ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>ယဇ်ပူဇော်ကြ - သာသနာပ ပုဏ္ဏားများ အယူမှာ ၄-မျိုးစီ၊ ၈-မျိုးစီ၊ ၁၆-မျိုးစီ စသည်ဖြင့် အသက်သတ်၍ မျိုးစုံပူဇော်ကြသည်၊ ပူဇော်ခြင်း၊ ပူဇော်စေခြင်းကြောင့် လူတဦးက အများကိုလှူလျှင် လှူစေလျှင်လည်းကောင်း၊ လူများစွာက အများကိုလှူလျှင် လှူစေလျှင်လည်းကောင်း ၎င်းယဇ်အလှူသည် အများအကျိုးအကျင့် ဖြစ်သည်ဟု ယူဆသည်။</p> <p>သင့်အတွက် သင့်အတွက် ငါပူဇော်သည်ဟုဆိုသူ၊ သင်ပူဇော် သင်ပူဇော်ဟု ခိုင်းသူများ၏ အကျင့်များလည်း အများအကျိုးဟု ယူဆသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကြံတော်မူပုံ - ဤပုဏ္ဏားသည် သားသတ်၍ ယဇ်ပူဇော်မှုကို အများကျိုးအကျင့်၊ ရဟန်းပြုခြင်း အရင်းရှိသော အကျင့်ကိုကား တဦးကောင်း အကျင့်ဟုဆိုသည်၊ ၂-မျိုးအထူးကို မသိ၊ သိအောင်ဟောမည်ဟု ကြံတော်မူကာ ဘုရားပွင့်ပုံမှစ၍ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-434 <hr> ရှေးကရဟန်းနည်း တန်ခိုးပြသူများ - ဆွမ်းခံအသွားအပြန် ကောင်းကင်မှ သံဃာများ သွားကြသည်ကိုရည်၍ ပုဏ္ဏားလျှောက်သည်၊ ပစ္စည်းလေးပါးရအောင် ကောင်းကင်ကသွားခြင်းစသည်များ ပြုကြပြီး ယခုရနေကြသဖြင့် အိပ်နေကြ မေ့နေကြသည်ဟု သံဃာများအပေါ် ယင်းပုဏ္ဏားယူဆသည်၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ကို တော်လှန်နိုင်မှုနှင့် စပ်၍ ပြာဋိဟာမည်သည်။</p> <p>နိမိတ်ဖြင့် အတပ်ဟောခြင်း - လာပုံ သွားပုံအမှတ်ဖြင့် အတပ်ဟောခြင်းတည်း။ ပုလဲ ၃-လုံး ဆုပ်ထားသောမင်းက “ငါ့လက်တွင်း ဘာရှိသလဲ” ပုရောဟိတ်ကိုမေးရာ ဟိုဟိုဒီဒီကြည့်စဉ် အိမ်မြှောင်က ယင်ကို ဖမ်းယူမှု လွတ်သွားသည်ကိုမြင်၍ မုတ္တ (လွတ်) ဟူသော ပါဠိအရ မုတ္တ သဒ္ဒါဟော “ပုလဲရှိပါသည်” ဟု တင်လျှောက်သည်။ “ပုလဲ အရှိထားလိုက်တော့၊ ဘယ်နှစ်လုံးနည်း” မေးပြန်ရာ မလှမ်းမကမ်းမှ ကြက်တွန်သံ ၃-ကြိမ်ကြား၍ “၃-လုံးပါ” ဟု ပုရောဟိတ်တင်သည်၊ ဤသို့ ဖြစ်ပေါ်လာသော အမှတ်ဖြင့် အတပ်ဟောသည်။</p> <p>သူတပါးစိတ် သိသည်ဆိုသော်လည်း - တန်ခိုးရှင်ပုထုဇဉ်သည် ပုထုဇဉ်တို့၏ စိတ်ကိုသာသိ၍ အရိယာတို့၏ စိတ်ကိုမသိ၊ အောက်အောက်အရိယာသည် အထက်အရိယာ၏ စိတ်ကိုမသိ၊ အထက်အရိယာကား အောက်အရိယာ၏စိတ်ကို သိသည်၊ သမာပတ်ဝင်စားရာ၌ကား သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်တမျိုးကိုသာ ဝင်စားနိုင်သည်၊ အထက်ဖိုလ်မရသေး၍တည်း။ ရဟန္တာသည် အရဟတ္တဖိုလ် တမျိုးကိုသာ ဝင်စားနိုင်သည်၊ အောက်အောက်ဖိုလ်များဖြစ်ခဲ့ပြီး လွန်ခဲ့ပြီး၍တည်း။</p> <h3>(၇) ၂-မဟာဝဂ်၊ တိတ္ထာယတနသုတ်</h3> <p>အယူမှား ၃-မျိုးတို့တည်း၊ ယင်းအယူများကို ပညာရှိများမေးစစ်အပ်လျှင် ထိုထက်သာ၍ပင်လည်း မပြုခြင်း အကိရိယမျှ၌သာ တည်ကုန်သည်၊ ၃-မျိုးမှာ သတ္တဝါများခံစားသော သုခ၊ ဒုက္ခ၊ ဥပေက္ခာ (ချမ်းသာဆင်းရဲ အလတ်စား) ခံစားမှုများအားလုံးသည်—</p> <p>၁။ ရှေးက ပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့်သာ ဖြစ်၏ ဟု ပြောဆိုယူစွဲကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့ ရှိကုန်သည်၊ (ပုဗ္ဗေကတဝါဒီများ)</p> <p>၂။ လောကကိုအစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့်သာ ဖြစ်၏ ဟု ပြောဆို ယူစွဲကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့ ရှိကုန်သည်၊ (ဣဿရနိမ္မာနဝါဒီများ)</p> <p>၃။ အကြောင်းအထောက်အပံ့မရှိဘဲ ဖြစ်သည် ဟု ပြောဆိုယူစွဲကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့ရှိကုန်သည်၊ (အဟေတုအပစ္စယဝါဒီများ)</p> <p>စာမျက်နှာ-435 <hr> ထို ၃-မျိုးသော ဝါဒီများထံ ဘုရားရှင်ချဉ်းကပ်၍ ဤအတိုင်းယူ မယူ မေးတော်မူရာ ဝန်ခံကြသဖြင့် ဘုရားရှင်က ထိုသူများကို မိန့်သည်။ သို့ဖြစ်လျှင် သူ့အသက် သတ်သူများ ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့် သတ်သည်ဖြစ်ရလိမ့်မည်၊ ခိုးသူများ၊ မမြတ်သော အမှု ပြုသူများ၊ လိမ်ပြောသူများ၊ ကုန်းတိုက်သူများ၊ စကားကြမ်း ပြောသူများ၊ စကားဖျင်းပြောသူများ၊ သူများစည်းစိမ်မက်သူများ၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ် ရှိသူများ၊ အမြင်မှားသူများသည် ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့် အမြင်မှားသည် ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မိန့်သည်။ ဆက်လက်၍ ပုဗ္ဗေကတဟေတုကိုသာ အမြတ်တနိုး စွဲလမ်း ယုံကြည်သူတို့အား ဤအမှုကိစ္စကို ပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ မပြုရန်သော်လည်းကောင်း အလိုဆန္ဒ အားထုတ်မှုဝီရိယမဖြစ်နိုင်တော့၊ ဤသို့ပြုသင့်မပြုသင့်ကို မှန်ကန်ခိုင်မြဲစွာ မရခဲ့သော် သတိလွတ်ကာ မစောင့်စည်းဘဲ နေသူတို့အား အကြောင်းသီးခြားနှင့်တကွ ဖြစ်သော သမဏဝါဒ မရှိနိုင်တော့၊ ဤကား ပုဗ္ဗေကတဝါဒီတို့၌ အကြောင်းနှင့်တကွ ငါ၏မဌမ နှိပ်ခြင်းတည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဆက်လက်၍ “သို့ဖြစ်လျှင် သူ့အသက်သတ်သူများ လောကကို အစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် သတ်သည် ဖြစ်ရလိမ့်မည်၊ (လ) အမြင်မှားသူများသည် လောကကို အစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် အမြင်မှားသည်ဖြစ်ရလိမ့်မည်” ဟု မိန့်ပြီး ယင်းဣဿရနိမ္မာနဟေတုကိုသာ အမြတ်တနိုး စွဲလမ်းယုံကြည်သူအား ဤအမှုကိစ္စကို ပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ မပြုရန်သော်လည်းကောင်း အလိုဆန္ဒ အားထုတ်မှု ဝီရိယ မဖြစ်နိုင်တော့ စသည်ဖြင့် ဣဿရနိမ္မာနဝါဒီတို့၌ ဒုတိယနှိပ်ခြင်းကို မိန့်သည်။</p> <p>ဆက်လက်၍ “သို့ဖြစ်လျှင် သူ့အသက်သတ်သူများ အကြောင်းအထောက်အပံ့ မရှိဘဲ သတ်သည်ဖြစ်ရလိမ့်မည်၊ ဒုစရိုက် ၁၀-ပါးလုံးနည်းတူ” မိန့်ပြီး ယင်းအဟေတုအပစ္စယကိုသာ အမြတ်တနိုး စွဲလမ်းယုံကြည်သူတို့အား ဤအမှုကိစ္စကိုပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ မပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ အလိုဆန္ဒအားထုတ်မှု ဝီရိယ မဖြစ်နိုင်တော့ စသည်ဖြင့် (ပဌမဝါဒအတိုင်း) အဟေတု အပစ္စယဝါဒီတို့၌ တတိယ နှိပ်ခြင်းကို မိန့်သည်။</p> <p>ဆက်လက်၍ “ပညာရှိရဟန်းပုဏ္ဏားများ၊ မနှိမ်နင်းနိုင် မညစ်ညူးစေနိုင် မကဲ့ရဲ့ မတားမြစ်နိုင်သော ငါဟောကြားအပ်သော တရားဟူသည် ဓာတ် ၆ပါးတို့တည်း၊ တွေ့ထိမှု၏တည်ရာ ဖဿာယတန ၆-ပါးတို့တည်း၊ စိတ်ဖြစ်ရာ မနောပဝိစာရ ၁၈-ပါးတို့တည်း၊ အရိယာတို့၏အမှန်တရား ၄-ပါးတို့တည်း” ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဓာတ် ၆-ပါးမှာ မဟာဘုတ် ၄-ပါး၊ အာကာသ၊ ဝိညာဏဓာတ်တို့တည်း။ တွေ့ထိမှု၏တည်ရာ ဖဿာယတန ၆-ပါးတို့မှာ မျက်စိ၊ နား၊ နှာခေါင်း၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ် ထိတွေ့မှု၏တည်ရာတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-436 <hr> စိတ်ဖြစ်ရာ မနောပဝိစာရ ၁၈-ပါး ဟူသည်မှာ မျက်စိဖြင့် အဆင်းကိုမြင်သော် သောမနဿဝေဒနာဖြစ်ကြောင်း အဆင်း၊ ဒေါမနဿဝေဒနာဖြစ်ကြောင်း အဆင်း၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာဖြစ်ကြောင်း အဆင်းသို့ကပ်၍ဖြစ်၏။ နားဖြင့် အသံကိုကြားသော်၊ နှာခေါင်းဖြင့် အနံ့ကိုနမ်းသော်၊ လျာဖြင့်အရသာကိုလျက်သော်၊ ကိုယ်ဖြင့်အတွေ့ကို ထိတွေ့သော်၊ စိတ်ဖြင့်သဘောကိုသိသော် သောမနဿ၊ ဒေါမနဿ၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာ ဖြစ်ကြောင်း သဘောသို့ကပ်၍ ဖြစ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ၄-ပါး မှာ ဓာတ် ၆-ပါးကိုအကြောင်းပြု၍ သူငယ်၏ (အမိဝမ်းသို့) သက်ဝင်ခြင်းဖြစ်၏။ သက်ဝင်ခြင်းဖြစ်လတ်သော် နာမ်ရုပ်ဖြစ်၏။ နာမ်ရုပ်ကြောင့် အာယတန၊ ဖဿ၊ ဝေဒနာဖြစ်၍ ခံစားသောပုဂ္ဂိုလ်အား ဤကား ဆင်းရဲ၊ ဤကား ဆင်းရဲကြောင်း၊ ဤကား ဆင်းရဲချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်၊ ဤကား နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်ဟု ဘုရားရှင်က သိစေသည်။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ဆင်းရဲ ဟူသည် ပဋိသန္ဓေ၊ အို၊ နာ၊ သေ စသော ဆင်းရဲများအစထား၍ ဥပါဒါန်၏အာရုံခန္ဓာငါးပါးတို့တည်း။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ဆင်းရဲကြောင်း ဟူသည် မသိမှုအဝိဇ္ဇာကြောင့် ပြုပြင်မှု သင်္ခါရဖြစ်၊ သင်္ခါရကြောင့် ဝိညာဏ်ဖြစ်စသည်ဖြင့် ကြောင်းကျိုးအစဉ် အားလျော်စွာ သောက၊ ပရိဒေဝ၊ ဒုက္ခ၊ ဒေါမနဿ၊ ဥပါယာသတို့ ဖြစ်ကုန်၏။ ဤနည်းဖြင့် ဆင်းရဲအစု သက်သက်ဖြစ်ပေါ်၏။</p> <p>အရိယာတို့၏အမှန်တရား ဆင်းရဲချုပ်ရာနိဗ္ဗာန် ဟူသည် အဝိဇ္ဇာ၏ အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ခြင်းကြောင့်သာ သင်္ခါရချုပ်၏စသည် ကြောင်းကျိုးအစဉ်လိုက် သောက စသည်တို့ချုပ်ကုန်၏။ ဤနည်းဖြင့် ဆင်းရဲအစုသက်သက်ချုပ်၏။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ကြောင်း အကျင့် ဟူသည် အသိမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ အကြံမှန် သမ္မာသင်္ကပ္ပ၊ အပြောမှန် သမ္မာဝါစာ၊ အလုပ်မှန် သမ္မာကမ္မန္တ၊ အသက်မွေးမှန် သမ္မာအာဇီဝ၊ အားထုတ်မှုမှန် သမ္မာဝါယာမ၊ အောက်မေ့မှုမှန် သမ္မာသတိ၊ တည်ကြည်မှုမှန် သမ္မာသမာဓိ ဟူသော အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိသောမဂ်တည်းဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>တိတ္ထစသော ၄-မျိုး - တိတ္ထ- မိစ္ဆာအယူ ၆၂-ပါး၊ တိတ္ထကရ - အယူ ၆၂-ပါးကို ဖြစ်စေသူ ပုရာဏကဿပစသည်၊ တိတ္ထိယာ- အယူများကိုနှစ်သက် လက်ခံယူထားသူများ၊ တိတ္ထိယသာဓက- ယင်းတို့ပစ္စည်း ၄-ပါး အလှူရှင်များတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-437 <hr> ထိုထက်သာ၍ပင်လည်း ဆရာ အဆက်ဆက်၊ အယူ အဆက်ဆက်၊ အတ္တဘော အဆက်ဆက် ၎င်း အကိရိယ (မပြုခြင်း) မိစ္ဆာအယူ၌ တည်ကြသည်။</p> <p>ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့်သာ - ဤဝါဒဖြင့် ကမ္မဝေဒနာ၊ ကိရိယဝေဒနာ ၂-ပါးကိုပယ်၍ ဝိပါကဝေဒနာကိုသာ လက်ခံသည်။ သည်းခြေ၊ သလိပ်၊ လေ၊ သန္နိပါတ်၊ ဥတု၊ အာဟာရ၊ သူတပါးလုံ့လပြု၊ ဝိပါက်ကြောင့်ဖြစ်သော အနာဟု ရောဂါ ၈-မျိုးတွင် ရှေ့ ၇-ပါးပယ်၍ အဆုံးဝိပါက်ဝေဒနာကိုသာ လက်ခံသည်။ ဒိဋ္ဌဓမ္မ၊ ဥပပဇ္ဇ၊ အပရာပရိယာယဝေဒနီယဟု ကမ္မရာသီ ၃-မျိုးတွင် အဆုံးအပရာပရိယာယကံကိုသာ လက်ခံသည်။</p> <p>ဒိဋ္ဌဓမ္မ၊ ဥပပဇ္ဇ၊ အပရာပရိယာယ ဝေဒနီယဟု ဝိပါကရာသီ ၃-မျိုးတွင်လည်း အပရာပရိယာယ ဝိပါက်ကိုသာ လက်ခံသည်။ ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ်၊ ဝိပါက်၊ ကိရိယစေတနာဟု စေတနာရာသီ ၄-မျိုးတွင် ဝိပါက်စေတနာကိုသာ လက်ခံသည်။</p> <p>လောကကို အစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် - သုခ၊ ဒုက္ခ၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာများကို ပစ္စုပ္ပန်၌ မိမိပြု၍၊ ခိုင်းစေ၍၊ ရှေးကပြုခဲ့ဖူး၍ အကြောင်းမရှိဘဲ မခံစားနိုင်၊ ဖန်ဆင်းသူကြောင့်သာဟု ယူဆသည်။ ဤဝါဒရှင်ကား ရောဂါ ၈-မျိုး၊ ကမ္မရာသီ ၃-မျိုး၊ ဝိပါကရာသီ ၃-မျိုး၊ စေတနာရာသီ ၄-မျိုးတို့တွင် ဘာတခုမျှ လက်မခံ။</p> <p>ကြောင်းအထောက်အပံ့ မရှိဘဲ - ဝေဒနာများကို ပစ္စုပ္ပန်၌ မိမိပြု၍၊ ခိုင်းစေ၍၊ ရှေးကပြုခဲ့ဖူး၍၊ အစိုးရသူ၏ ဖန်ဆင်း၍ မခံစားနိုင်၊ အကြောင်းမရှိဘဲသာ ခံစားရသည်ဟု ယူဆသည်။ ဤဝါဒရှင်ကလည်း ရောဂါ ၈ မျိုး စသည် အားလုံးကိုပယ်သည်။</p> <p>သမဏဝါဒ မရှိနိုင်တော့ - ရဟန်းများသည် ရှေးကပြုခဲ့ဖူး၍သာ ဖြစ်ကြသည်၊ ရဟန်းမဟုတ်သူများလည်း ရှေးကပြုခဲ့တိုင်းပင် ဖြစ်သည်ဟု ယူဆကာ သီးခြားအကြောင်းနှင့်တကွဖြစ်သော သမဏဝါဒ မရှိတော့ပေ။</p> <p>အယူ ၃ မျိုး၏ အနှစ်သာရ မရှိပုံ၊ ထွက်မြောက်ကြောင်း မဟုတ်ပုံကိုပြပြီး၍ ကိုယ်တော်မြတ်တရားတော်၏ အနှစ်သာရရှိ၍ ထွက်မြောက်ကြောင်းဖြစ်ပုံကို ပြတော်မူလိုရကား ပညာရှိရဟန်းပုဏ္ဏားများ မကဲ့ရဲ့ မတားမြစ်နိုင်သော ဓာတ် ၆-ပါးတရား စသည်များကို မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ဓာတ်ကမ္မဋ္ဌာန်းရှုပွားပုံအကျဉ်း - မြေ၊ ရေ၊ လေ၊ မီး ဓာတ်ကြီး ၄-ပါးကား မဟာဘုတ်၊ အာကာသဓာတ်ကား ဥပါဒါရုပ်တည်း၊ ဥပါဒါရုပ် ၁-ပါးမြင်လျှင် ကျန် ၂၃-ပါးမြင်ပြီးဟု မှတ်အပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-438 <hr> ဝိညာဏဓာတ်ကား စိတ် ဝိညာဏက္ခန္ဓာ၊ အတူဖြစ်တရားများကား ဝေဒနာက္ခန္ဓာစသော စေတသိက်ခန္ဓာ ၃-ပါး၊ ဤ ၄ ပါးသည် နာမ်ခန္ဓာ ၄-ပါး၊ မဟာဘုတ် ဥပါဒါရုပ်ကား ရူပက္ခန္ဓာဟု နာမ်ရုပ်တရား ၂-ပါးသာရှိသည်၊ ထို့ထက် အလွန် အသက်လိပ်ပြာသတ္တဝါမရှိဟု နှလုံးသွင်းလျှင် အရဟတ္တဖိုလ်ထိ ရောက်နိုင်သည်၊ ရှုပွားပုံအကျယ်ကိုလည်း အဋ္ဌကထာ၌ ပြထားသည်။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား - အရိယာအဖြစ်ပြုတတ်သော အရိယာများ ထိုးထွင်းသိအပ်သော အမှန်တရားများဖြစ်သည်၊ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကို ဘုရားရှင်ဟောလိုလျှင် သိလွယ်အောင် သူငယ်အမိဝမ်း၌ သက်ဝင်၍ ဖြစ်ခြင်းကို ဟောသည်။</p> <p>ဓာတ် ၆-ပါးကို အကြောင်းပြု၍ - ပဋိသန္ဓေယူမည့်သူငယ်၏ အမိဝမ်းသို့ သက်ဝင်ခြင်းဖြစ်သည်။ မိခင်၏သက်ဝင်ခြင်း၊ ဖခင်၏သက်ဝင်ခြင်းမဟုတ်။ ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ လူ၊ နတ်ဟု ဂဗ္ဘ (အမိဝမ်း) ၅-မျိုးရှိသည်၊ ဤ၌ လူယူလေ၊ မိဘ ၂-ပါး ပေါင်းဖော်ခြင်း၊ မိခင်ဥတုလာခြင်း၊ ပဋိသန္ဓေယူမည့်သတ္တဝါ အသင့်ဖြစ်ခြင်း ဟု အကြောင်း ၃-ပါးစုံမှ သန္ဓေတည်နိုင်သည်။</p> <p>သူငယ်သက်ဝင်သော် နာမ်ရုပ်ဖြစ် - ကာယ၊ ဘာဝ၊ ဝတ္ထုဒသကဟု ရုပ် ၃၀၊ နာမ်ခန္ဓာ ၄-ပါး၊ ပေါင်း ၃၄-ပါးသော တရား သူငယ်၌ရှိသည်၊ (ဝိညာဏ်ကြောင့် ဖြစ်သော အကျိုးနာမ်ရုပ်၌ကား ဝိညာဏ်နုတ်၍ ၃၃-ပါးသာ ရသည်)။</p> <p>ဤသုတ်ဟောပုံအထူး - ဝိသုဒ္ဓိမဂ် စသည်များ၌ သမုဒယနှင့် နိရောဓသစ္စာ ၂-ပါးကို တဏှာနှင့် တဏှာ၏ချုပ်ခြင်းဟု ဟောသော်လည်း ဤ၌ကား ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဖြစ်ခြင်းနှင့် ချုပ်ခြင်းကို ဟောသည်၊ အဓိပ္ပာယ်ကား အတူပင်။</p> <h3>၂-ဘယသုတ်</h3> <p>အကြားအမြင်မရှိသော ပုထုဇဉ်များဆိုသည့် “သားအမိချင်း မကာကွယ်နိုင်သော အမာတာပုတ္တိက” ဘေး ၃-မျိုးမှာ မီးကြီးလောင်သောအခါသည် ဖြစ်တတ်၏၊ ထိုမီးကြီး ရွာနိဂုံးမြို့များကို လောင်ရာ၌ အမိသည် ကာကွယ်နိုင်သောသားကို တွေ့ခွင့်မရ၊ သားသည်လည်း ကာကွယ်နိုင်သောအမိကို တွေ့ခွင့်မရ။</p> <p>နောက်တမျိုးမှာ မိုးကြီးရွာသွန်းသောအခါသည် ဖြစ်တတ်၏၊ မိုးကြီး၍ ရေကြီးကာ ရွာနိဂုံးမြို့များကို မျောစေရာ၌ ကာကွယ်နိုင်သော သားအမိချင်း တွေ့ခွင့်မရ။ နောက်တမျိုးမှာ တောပုန်းဘေး တွေ့ကြုံ၍ ဇနပုဒ်နေသူများ ပစ္စည်းများကို ယာဉ်ဖြင့် တင်ကာ ထိုထိုအရပ်သို့ ထွက်ပြေးရသောအခါသည် ဖြစ်တတ်၏၊ ထိုသို့ထွက်ပြေးရာ၌ သားအမိချင်း တွေ့ခွင့်မရ၊ ဤ ၃-ပါးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-439 <hr> ဘုရားရှင်က အထက်ပါဘေး ၃-မျိုးဖြစ်လတ်သော် အမိသည် ကာကွယ်နိုင်သော သားကို တွေ့ခွင့်ရ၍ သားသည်လည်း ကာကွယ်နိုင်သောအမိကို တွေ့ခွင့်ရသောအခါမျိုး တရံတခါဖြစ်နိုင်သေးရကား “မကာကွယ်နိုင်သောဘေးများ” မဟုတ်ကြ၊ “သမာတာပုတ္တိကဘယ - သားအမိချင်းကာကွယ်နိုင်သောဘေးများ” ဖြစ်သည်ဟု မိန့်တော်မူပြီ။</p> <p>သားအမိချင်း မကာကွယ်နိုင်သော အမာတာပုတ္တိက ဘေးအစစ် ၃-မျိုး မှာ အမိသည် “ငါသာ အိုအံ့၊ ငါ့သားမအိုပါစေလင့်” ဟု အိုသောသားကို ကာကွယ်ခွင့် မရ၊ သားသည်လည်း “ငါသာ အိုအံ့၊ ငါ့အမိ မအိုပါစေလင့်” ဟု အိုသော အမိကို ကာကွယ်ခွင့်မရ။ နာဘေး၊ သေဘေး အတူပင် ဖြစ်ရကား အို၊ နာ၊ သေဘေး ၃-ပါး တို့တည်း ဟု မိန့်။</p> <p>သားအမိချင်း ကာကွယ်နိုင်သောဘေး၊ မကာကွယ်နိုင်သောဘေး၊ ဤ ၂-မျိုးလုံးကို ပယ်ကြောင်း လွတ်မြောက်ကြောင်း လမ်းစဉ်အကျင့်ကား အမြင်မှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ စသောအင်္ဂါ ၈-ပါးရှိ အရိယာမဂ်တည်းဟု ဆက်မိန့်သည်။</p> <p>ပစ္စည်းများကို ယာဉ်ဖြင့်တင်ကာ - ယာဉ်ရှိသူများ ယာဉ်ပေါ်တင်၍ ပြေးကြ၊ ယာဉ်မရှိသူများ ထမ်းပိုးဖြင့်ထမ်း၊ ခေါင်းဖြင့် ရွက်ပြေးကြရသည်၊ ထို့ကြောင့် ဣရိယာပုထ်အသွား၊ ယာဉ်အသွား ၂-မျိုးလုံးရသည်။</p> <p>သားအမိချင်း တွေ့ခွင့်ရ - လာခြင်း၊ သွားခြင်း၊ ပုန်းနေခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ လှေပေါ်၊ သစ်တုံးပေါ် မျောလာသည်ကိုလည်းကောင်း၊ ဘေးကင်းပြီး ရွာတောမှာ တည်နေသည်ကို လည်းကောင်း တွေ့ခွင့်ရနိုင်သည်။</p> <h3>၃-ဝေနာဂပုရသုတ်</h3> <p>အခါတပါး ဘုရားရှင်သည် သံဃာများနှင့် ကောသလတိုင်း ခရီးစဉ်လှည့်တော်မူရာ ဝေနာဂပုရပုဏ္ဏားရွာ ရောက်တော်မူသည်။ ယင်းရွာသား ပုဏ္ဏားများနှင့် အမျိုးသားများသည် ဘုရားရှင်ကြွလာကြောင်းနှင့် တကွ ဘုရားရှင်၏ ကျေးဇူး ဂုဏ်တော်များကို ကြားသိရကား အချို့ဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး၊ အချို့ကား နှုတ်ဆက်စကားလျှောက်ထားကြ၊ အချို့ကား လက်အုပ်ချီကာ၊ အချို့ကား အမည် အနွယ်တင်ပြ၊ အချို့ကား တိတ်ဆိတ်စွာလျှင် နေရာတခုစီ၌ အသီးသီးထိုင်ကြသည်။</p> <p>တနေရာ၌ထိုင်နေသော ဝေနာဂပုရရွာသား ဝစ္ဆအနွယ် ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်အား “အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဩစရာထူးကဲပေစွ၊ အရှင်၏ဣန္ဒြေများ ကြည်လင်၍ အရေအဆင်း စင်ကြယ်တောက်ပလွန်းလှပါသည်၊ တန်ဆောင်မုန်းလ၌ မှည့်သစ်စဆီးသီး၊ အညှာမှ ကြွေကျစ ထန်းသီးမှည့်၊ တော်ဝင်ရွှေပန်းထိမ်သည်သည် ပြေပြစ်လှစွာပြု၍ မိုက်ဝ၌<br> <br>စာမျက်နှာ-440 <hr> အကောင်းဆုံးကြည်စေပြီး ကမ္ဗလာနီပေါ် တင်ထားသော တနိက္ခရှိ ဇမ္ဗူရစ် ရွှေစင်ပမာ ကြည်လင်၍ စင်ကြယ်တောက်ပလွန်းပါသည်။ အရှင်ဂေါတမသည် ညောင်စောင်း၊ ပလ္လင်၊ မွေးရှည်ကော်ဇောစသော မြင့်မြတ်သော နေရာများကို လိုသလို ရလွယ်သည် မဟုတ်ပါလော” ဟု လျှောက်ရာ “ယင်းမြင့်မြတ်သော နေရာများကို ရဟန်းများ ရခဲကြသည်၊ ရသော်လည်း မအပ်ကြ၊ နတ်တို့၏ဥစ္စာ၊ ဗြဟ္မာတို့ဥစ္စာ၊ အရိယာတို့၏ဥစ္စာ ဖြစ်သော မြင့်မြတ်သောနေရာ ၃-မျိုးကား ယခုအခါ ငါလိုသလို လွယ်ကူစွာရသည်” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>“နတ်တို့၏ ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော နေရာ ဟူသည် အဘယ်ပါနည်း” ဟု ပုဏ္ဏားက လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က... “မှီခိုနေရာ ရွာနိဂုံးကို ငါဘုရား ဆွမ်းခံဝင် ဆွမ်းစားပြီး ပြန်ကြ၊ တောသို့ဝင်ကာ မြက်သစ်ရွက်များ တပေါင်းတည်း စုရုံးခင်း၊ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်ပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်းထိုင်သည်၊ ပဌမဈာန်မှ စတုတ္ထဈာန်တိုင်အောင် ဝင်စားသည်။ ဤသို့ ဖြစ်သော် ငါစင်္ကြံသွားလို၍ သွားခြင်း၊ ရပ်လို၍ ရပ်ခြင်း၊ ထိုင်လို၍ ထိုင်ခြင်း၊ အိပ်လို၍ အိပ်ခြင်းသည် နတ်တို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော စင်္ကြံရပ်တည်ရာ၊ ထိုင်နေရာ၊ အိပ်နေရာပင် ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်လိုက်ရာ ပုဏ္ဏားက “အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဩ ထူးကဲပါပေစွ၊ အရှင်မှတပါးဤနေရာကို လိုသလိုလွယ်ကူစွာမည်သူရနိုင်ပါမည်နည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“ဗြဟ္မာတို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သောနေရာ” ပုဏ္ဏားအမေးကို ဘုရားရှင်က “မေတ္တာ၊ ကရုဏာ၊ မုဒိတာ၊ ဥပေက္ခာ ဟူသော ဗြဟ္မဝိဟာရတရား ၄-ပါး” ဟုလည်းကောင်း၊ “အရိယာတို့၏ဥစ္စာမြင့်မြတ်သောနေရာ” အမေးကို “ပစ္စဝေက္ခဏာနှင့် ဖလသမာပတ်” ဟု လည်းကောင်း ဖြေတော်မူသည်။ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>ခရီးစဉ်လှည့်လည် - အနှေးအမြန် ၂ မျိုးတွင် အဝေးမှာ ကျွတ်ထိုက်သူရှိလျှင် အမြန်ကြွတော်မူသည်၊ မဟာကဿပကို ကြိုဆိုခြင်းစသည်များတည်း။ ရွာနိဂုံးအစဉ် တနေ့ တယူဇနာ၊ ယူဇနာဝက်ထား၍ ဆွမ်းခံကြွကာ လောကကို ချီးမြှောက်ခြင်းကား အနှေးကြွမည်သည်၊ ဤ၌ အနှေးကြွသည်။</p> <p>အချို့ကား လက်အုပ်ချီ - ၂-ဘက်ရများ ဖြစ်သဖြင့် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိများက- “ရဟန်းဂေါတမကို သင်တို့ဘာကြောင့် ရှိခိုးကြသလဲ” ဟု အပြစ်တင်လျှင် “လက်အုပ်ချီရုံဖြင့် ရှိခိုးရာရောက်သလော” ဟု ပြန်ပြောမည်။ သမ္မာဒိဋ္ဌိလူများက “ဘာ့ကြောင့် ဘုရားကို ရှိမခိုးကြသလဲ” အပြစ်တင်လျှင် “ဦးခေါင်းနှင့် မြေကြီးကိုတိုက်မိမှ ရှိခိုးတာတဲ့လား၊ လက်အုပ်ချီခြင်းဟာလဲ ရှိခိုးတာပဲ မဟုတ်လား” ဟု ပြန်ပြောမည်ကြံ၍ လက်အုပ်ချီသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-441 <hr> အမည်အနွယ်တင်ပြ - “မည်သူ့သား ကျွန်ုပ်ဒတ္တပါ” ဟု အမည်ကို လည်းကောင်း၊ “ကျွန်ုပ် ဝါသေဋ္ဌအနွယ်ပါ” ဟု အနွယ်ကို လည်းကောင်း တင်ပြဟောကြားသူများကား မထင်မရှား သူဆင်းရဲများဖြစ်၍ ပရိသတ်၌ ထင်ရှားအောင် တင်ပြကြသည်။</p> <p>တိတ်ဆိတ်စွာနေသူများ - စဉ်းလဲသူများ၊ မိုက်ကန်းသူများဖြစ်ကြ၏။ စကား ၁-ခွန်း ၂-ခွန်းပြောလျှင် အကျွမ်းဝင်မည်၊ ဝင်လျှင် ဆွမ်း ၁-ထပ် ၂-ထပ် မကပ်လျှင် မသင့်ဟု စဉ်းလဲသူများ ကြံကာ ငြိမ်ထိုင်ကြသလို၊ မိုက်ကန်းသူများကမူ ဘာမျှမသိသဖြင့် ဆိတ်ဆိတ်နေကြသည်။</p> <p>အံ့ဩထူးကဲပေစွ - ခြေဖျားမှ ဆံဖျားတိုင် ဘုရားတကိုယ်လုံး ကြည့်လတ်သော် ၃၂-ပါးသော လက္ခဏာတော်ကြီး၊ ၈၀-သော လက္ခဏာတော်ငယ်တို့ဖြင့် တင့်တယ်ကာ အတောင်-၈၀ သို့တိုင် ကိုယ်ရောင်တော်လွှမ်းသော ဘုရားကို ဖူးရ၍ အံ့ဩထူးကဲကြောင်း လျှောက်သည်။</p> <p>မြင့်မြတ်သောနေရာ ရလွယ်သည်ထင် - အိပ်ရာနေရာ အလေးအနက်ထားသော ပုဏ္ဏားဖြစ်ရကား “နေရာကောင်းမှာ ထိုင်ရ အိပ်ရ၍ အရှင်ဂေါတမ အဆင်းကြည်လင် စင်ကြယ်သည်” ဟု ထင်ပြီး မေးလျှောက်သည်။ ပိုးချည်သက်သက်အဆင်း ညောင်စောင်း၌ ခင်းနိုင်၊ ညောင်စောင်းခြေကိုဖြတ်၍ ပလ္လင်အရုပ်များကို ဖျက်၍သုံးနိုင်ရကား အချို့အပ်သော်လည်း မအပ်သောနေရာကို အကြောင်းပြု၍ “အားလုံး မအပ်” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>နတ်တို့ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သောနေရာ - ရူပဈာန် ၄-ပါးဝင်စားပြီး စင်္ကြံသွား၊ သမာပတ်မှထပြီး စင်္ကြံသွားသူ၏ စင်္ကြံသည် နတ်တို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော စင်္ကြံမည်သည်။ ရပ်ခြင်း၊ ထိုင်ခြင်း၊ အိပ်ခြင်းတို့၌လည်း အလားတူပင်တည်း။ သမာပတ်ဝင်စားသူ၊ သမာပတ်မှ ထသူ၏စင်္ကြံ စသည်များလည်း အရိယာတို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သောစင်္ကြံ စသည်မည်သည်။</p> <h3>၄-သရဘသုတ်</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးစဉ် သရဘပရိဗိုဇ်ကား သာသနာတော်မှ ထွက်ခွာသွားစဖြစ်သည်။ ထိုပရိဗိုဇ်သည် ရာဇဂြိုဟ်ပရိသတ်အလယ်၌ “သာကီဝင်မင်းသား ရဟန်းများတရားကို ငါသိပြီ၊ သိသောကြောင့်သာ ထိုသာသနာမှ ငါထွက်ခွာခဲ့သည်” ဟု ဆိုရာ ထိုစကားကို ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင်ကြသော ရဟန်းတော်များ ကြားသဖြင့် ဘုရားထံချဉ်းကပ်ပြီး ထိုအကြောင်းကို လျှောက်ထားကြသည်။ “သိပ္ပီမြစ်ကမ်းနား ပရိဗိုဇ်များ အာရာမ် သရဘပရိဗိုဇ်ရှိရာသို့ သနားသဖြင့် ဘုရားရှင် ချဉ်းကပ်တော်မူပါ” ဟုလည်း တောင်းပန်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-442 <hr> ညနေချမ်းအချိန် ဘုရားရှင်တပါးတည်း သရဘပရိဗိုဇ်ရှိရာသို့ ချဉ်းကပ်ပြီး သရဘပရိဗိုဇ်အား “သရဘ၊ သာကီဝင်မင်းသား ရဟန်းများ၏တရားကို ငါသိပြီ၊ သိသောကြောင့်သာ ထိုသာသနာတော်မှ ငါထွက်ခွာခဲ့သည်ဟု သင် ဤသို့ဆို၏ဟူသည် မှန်သလော” မိန့်ရာ သရဘ ဆိတ်ဆိတ်နေသည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက်လည်း ဘုရားရှင်က သရဘအား “သရဘ၊ ပြောပါ၊ ရဟန်းများတရား သင်ဘယ်သို့သိသနည်း၊ သင့်အား မပြည့်စုံသေးလျှင် ငါဖြည့်ပေးမည်၊ ပြည့်စုံနေလျှင် ငါဝမ်းမြောက်မည်” မိန့်ရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်နေသည်။ ၃-ကြိမ်မြောက်မိန့်ရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်နေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ပရိဗိုဇ်များက သရဘအား “သင်တောင့်တနေသော ရဟန်းဂေါတမကပင် သင့်ကို ဖိတ်ကြား၏၊ ပြောပါ၊ ရဟန်းများတရား သင်ဘယ်သို့သိပါသနည်း၊ သင့်အား မပြည့်စုံသေးလျှင် ရဟန်းဂေါတမက ဖြည့်ပေးလိမ့်မည်၊ ပြည့်စုံနေလျှင်လည်း ဝမ်းမြောက်ပါလိမ့်မည်” ဟု ပြောကြသော် သရဘသည် ဆိတ်ဆိတ်နေကာ မျက်နှာအောက်ချမှိုင်ထိုင်နေရသည်။</p> <h3>သရဘ၏ အခြေအနေကိုသိသော ဘုရားရှင်သည် ပရိဗိုဇ်များအား-</h3> <p>၁။ “တရားအားလုံးကို မှန်စွာကိုယ်တိုင်သိ၏” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားသည် “ဤတရားများကိုမူ ထိုးထွင်း၍မသိပါ” ဟု ငါ့ကို အကြင်သူဆိုငြားအံ့၊ ထိုသူကို ငါမေးစစ်ခဲ့မူ ထိုသူသည် စကားတခုဖြင့် စကားတခုကိုသော်လည်း ဖုံးကွယ်လိမ့်မည်၊ အပြင်စကားကို ဆောင်၍သော်လည်း ပယ်လိမ့်မည်၊ စိတ်ဆိုး အမျက်ထွက် မနှစ်သက်ခြင်းကိုသော်လည်း ထင်စွာပြုလိမ့်မည် ဟူသော ၃-မျိုးတွင် တမျိုးမျိုးသို့ မရောက်ရာသော အကြောင်းအခွင့်မရှိ။ စကားပြောစရာ မရှိဘဲသော်လည်း သရဘလို ဆိတ်ဆိတ်နေကာ မျက်နှာအောက်ချမှိုင် ထိုင်နေလိမ့်မည်။</p> <p>၂။ “အာသဝေါကုန်ပြီးသူ” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားသည် “ဤအာသဝေါများ မကုန်သေးပါ” ဟု ငါ့ကို အကြင်သူဆိုအံ့၊ ထိုသူကို ငါမေးစစ်ခဲ့မူ... မှိုင်ထိုင်နေရလိမ့်မည်။</p> <p>၃။ “ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ရန် အရှင်ဘုရားဟောသော တရားသည် ထိုတရားကို ကျင့်သူအား ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ရန် မထုတ်ဆောင်နိုင်” ဟု ငါ့ကို အကြင်သူဆိုအံ့၊ ထိုသူကို ငါမေးစစ်ခဲ့မူ... မှိုင်ထိုင်နေရလိမ့်မည်။</p> <p>ဤသို့ ရဲရင့်သောအသံကို ကိုယ်တိုင် ၃-ကြိမ် ကျူးရင့်တော်မူပြီး ကောင်းကင်သို့ ကြွတော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားကြွပြီး မကြာမီ ပရိဗိုဇ်များက သရဘကို “တောအုပ်ကြီးထဲ၌ မြေခွေးအိုသည် ခြင်္သေ့သံဟောက်မည်ဟု ဟောက်သော်လည်း ကွဲအက်သော မြေခွေးသံသာထွက်သကဲ့သို့၊<br> <br>စာမျက်နှာ-443 <hr> သင်သည် ရဟန်းဂေါတမကွယ်ရာ၌ ခြင်္သေ့သံဟောက်မည်ဟု ဟောက်သော်လည်း ကွဲအက်သော မြေခွေးသံသာထွက်သည်။ ကြက်မငယ်သည် ကြက်ဖသံတွန်မည်ဟု တွန်သော်လည်း ကြက်မသံသာထွက်သကဲ့သို့ သင်သည် ရဟန်းဂေါတမကွယ်ရာ၌ ကြက်ဖသံတွန်မည်ဟု တွန်သော်လည်း ကြက်မသံသာထွက်သည်။</p> <p>နွားသည် အကြီးအမှူးနွားမရှိသော နွားခြံ၌ အောင်မြင်သော နွားကြီးအသံ တွန်နိုင်၏ဟု မှတ်ထင်သကဲ့သို့ သင်သည် ရဟန်းဂေါတမ ကွယ်ရာ၌ အောင်မြင်သော နွားကြီးအသံ တွန်နိုင်၏ဟု မှတ်ထင်ဘိသည်”။ ဤသို့ နှုတ်တံဖြင့် ဝိုင်းအုံ ထိုးဆွဲကြသည်။</p> <p>ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင် - လင်းတနှင့် တူသော အထွတ်ရှိ၍ တောင်ထွတ်တို့၌ လင်းတများ နားနေကြ၍ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင် မည်သည်။ ထိုတောင်၌ ဘုရားရှင်ကို ရည်၍ ကျောင်းဆောက်ထားသည်။</p> <p>ပရိဗိုဇ် ၅၀၀ အစည်းအဝေး - ဘုရားပွင့်လာသဖြင့် တိတ္ထိများ လာဘ်ဆုတ်ယုတ်ကြရာ “ရဟန်းဂေါတမနှင့် သူ၏တပည့်များ၏ အပြစ်တခုခုကို ထောက်လှမ်းကြပါ။ တိုင်းသိ ပြည်သိ ရှုတ်ချပွဲပြုပြီး ငါတို့အတွက် လာဘ်ပူဇော်ကို ဖြစ်စေမည်” ဟု အဆိုတင်၍ အပြစ်ကြည့်ကြသည်။ ဒွါရ ၃-ပါး၊ အသက်မွေးမှု ၄-နေရာ အပြစ်ရှာမရ၍ အခြားနေရာ ကြည့်ခိုင်းကြပြန်သည်။</p> <p>အခြားအကြောင်း - “ကျွန်ုပ်မမြင်၊ ဤရဟန်းများ ၁၅-ရက်တကြိမ် တံခါးပိတ် စည်းဝေးကြသည်။ သာမဏေများ ဝင်ခွင့်မရပါ။ အသက်ပမာ အလုပ်အကျွေးဒကာများသော်မျှ ဖူးခွင့်မရ။ လှည့်စားသောအတတ်ကို သင်ကြားတတ်မြောက်စေပြီး လူများကို လှည့်စားနေကြသည်။ ထိုအတတ်ကို ငါတို့ အရယူနိုင်လျှင် လာဘ်ပူဇော်များ ရမည် ဧကန်” ဟု တင်ပြကြရာ အခြားတဦးကလည်း အလားတူပင် ထတင်သဖြင့် တခဲနက် ဆုံးဖြတ်ကြကာ “ထိုအတတ် အရယူနိုင်သူကို ငါတို့အဖွဲ့အစည်းမှာ လူကြီးခန့်မည်” ဟု ဆိုကြသည်။</p> <p>ထိပ်ပိုင်းမှစ၍ စွမ်းနိုင်သူကိုမေးရာ မတတ်နိုင်ကြ။ သရဘကို မေးသောအခါတွင်မှ “လူကြီးခန့်မည်ဆိုသည့် သင်တို့ ကတိတည်လျှင် ဝန်မလေးပါ” ဟု အပြော၊ အားလုံး သဘောတူ ဝန်ခံကြသည်။</p> <p>“ထိုအတတ်ကို ခိုးယူ တိုက်ယူ၍ မရနိုင်ပါ။ ရဟန်းဂေါတမ၏ တပည့်ပုံစံအတိုင်း၊ သူ၏သာဝကများ ရှိခိုးဝတ်ပြုသူတို့သပိတ်၌ ဆွမ်းစားပြီးမှ ရနိုင်ပေမည်။ ဤအပြုအမူကို သင်တို့ လက်ခံနိုင်မည်လား။” “ဘာပဲလုပ်လုပ် အတတ်ယူလာ၊ ငါတို့အားသာပေး။” သရဘ၏အဆိုကို ပရိသတ်က ခွင့်ပြုသည်။ “ကျွန်ုပ်ကို မြင်လျှင် မမြင်သလို အရှင်တို့ နေကြပါ” ဟု သရဘသည် ပရိဗိုဇ်များအား အသိပေးပြီး နောက်နေ့ စောစောထ...<br> <br>စာမျက်နှာ-444 <hr> တောင်ပေါ်ကျောင်းတိုက်သွား၊ မြင်သမျှ ရဟန်းများ ခြေကို တည်ခြင်း ၅-ပါးဖြင့် ရှိခိုးသည်။</p> <p>“အခြား ပရိဗိုဇ်များ ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းကြသည်။ ဤသူကား ယုံကြည်ကြည်ညိုသူ ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု ရဟန်းများက မိန့်ကြရာ “အရှင်ဘုရားများ အသိရှိ၍ သင့်ရာမှာ ရဟန်းပြုခွင့် ရကြပါသည်။ တပည့်တော်များကား မဆင်မခြင် လွတ်လမ်းမမြင်သော လမ်းမှာ မြန်းနေကြရပါသည်” ဟု သရဘသည် ပြန်လျှောက်ပြီး မြင်သမျှ ရဟန်းတော်များကို ရှိခိုး၊ ချိုးရေ စသည်စီစဉ်၊ တံပူသတ်၊ ခြေဆေးပေး၊ ဆွမ်းအပို အလှူရလျှင် စားသည်။</p> <p>“သရဘသည် ယုံကြည်ကြည်ညိုသူဖြစ်သည်။ ရှင်ရဟန်းပြုနိုင်မည်လော” “တပည့်တော်ကို မည်သူက ရှင်ရဟန်းပြုပေးမှာလဲ ဘုရား၊ အရှင်ဘုရားတို့၏ ဆန့်ကျင်ဘက်အဖြစ် လှုပ်ရှားနေသည်မှာ တပည့်တော်များ ကြာနေပါပြီ” ဟု မဟာထေရ်အမေးကို သရဘ ပြန်ဖြေသည်။</p> <p>မဟာထေရ်သည် သရဘပရိဗိုဇ်အား ရှင်ပြုပေးပြီး ဝတ်ကျေသဖြင့် ကြည်ညိုကာ မကြာမီ ရဟန်းပြုပေးလိုက်သည်။ သရဘသည် ဥပုသ်နေ့၌ သံဃာများနှင့် အတူ ဥပုသ်ပြုလိုက်သည်။ ဝီရိယကြီးကြီးထားကာ ပါတိမောက်နာယူသော ရဟန်းတော်များကို မြင်၍ “ဤအဆောင်အယောင်ဖြင့် တတ်မြောက်ပြီးဆုံးစေကာ လူများပစ္စည်းကို စားနေကြသည်၊ ရက်တို့ဖြင့် အရယူမည်” ဟု ကြံကာ ကျောင်းပြန်ပြီး “သိမ်တွင်းတရား ဘာပါလဲဘုရား” ဟု မေးရာ၊ “ပါတိမောက် ငါ့ရှင်”၊ “ဤပါတိမောက်သည် အမြတ်တရား ဖြစ်မည်လား ဘုရား”၊ “ဤပါတိမောက်ကား တသာသနာလုံးကို ဆောင်နိုင်သော ကျင့်ဝတ်ပါ ငါ့ရှင်”၊ “အကျင့်မြတ်တရားကို ရှေးဦး သင်လိုပါသည် ဘုရား”၊ “သင်နိုင်ပါသည်” ဟု သရဘအမေးကို ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာက ဖြေကြားပြီး သင်ပေးစဉ် ပရိဗိုဇ်များက “ဘယ်အခြေရှိပြီလဲ ဆရာ” ဟု သရဘအား မေးရာ “မပြုကြလင့်၊ ရက်တိုအတွင်း အတတ်ဆောင်လာမည်” ဟု ပြောပြီး မကြာမီ သင်ယူမှုကိစ္စ ပြီးသွားသည်။</p> <p>ထို့ထက် မရှိပြီဟု သိသော သရဘသည် နောက်တနေ့ သင်္ကန်းဝတ်ဖြင့်ပင် ပရိဗိုဇ်အာရာမ်သွား၊ ပရိဗိုဇ်များ စုလာကြသည်။ “ဘယ်လိုလဲ ဆရာ၊ လှည့်စားသော အတတ်ကို ယူနိုင်စွမ်း မရှိဘူး မဟုတ်လော” မေးရာ သရဘက “မပူကြလင့်၊ ငါယူလာပြီ။ ယနေ့မှစပြီး လာဘ်ပူဇော်သကာ ငါတို့များတော့မည်၊ အချင်းချင်း ညီညွတ်ကြ” စသည်ဖြင့် ပရိဗိုဇ်များကို ဩဝါဒပေးပြီး ပါတိမောက်ကို သင်ပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-445 <hr> “လာကြ၊ မြို့တွင်းလှည့်ကာ ရဟန်းဂေါတမ၏ အပြစ်ကို ပြောကြရအောင်” ဟု ပရိဗိုဇ်အားလုံး မြို့တံခါးမဖွင့်မီ တံခါးအနီး စုသွားကြ၊ တံခါးဖွင့်ဖွင့်ချင်း မြို့တွင်း ဝင်ကြသည်။</p> <p>ထိုနေ့ လင်းအားကြီးအချိန် လောကကို ကြည့်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည် “ယနေ့ မြို့တွင်းလှည့်၍ ပကာသနိယကံ (ထင်ရှားပြသမှု) ကို သရဘပြုလိမ့်မည်၊ ရတနာသုံးပါး အပြစ်ပြောကာ အဆိပ်ရည်ဖျန်းပြီး ပရိဗိုဇ်အာရာမ်ဝင်လိမ့်မည်။ ငါဘုရား ထိုနေရာကြွ၊ ပရိသတ် ၄-ပါးလည်း စုလာကြ၊ သတ္တဝါပေါင်း ၈၄၀၀၀ ထိုအစည်းအဝေးမှာ အမြိုက်ရည်သောက်ကြရမည်” မြင်တော်မူရကား ယခုအခါ သရဘစိတ်တိုင်းကျ အပြစ်ပြစေဟု ကြံကာ ကျောင်းတိုက် ၁၀-တိုက်မှ သံဃာအားလုံးနှင့် မြို့တံခါးအနီး ရွာမှာ ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင်ကြ - ဤရဟန်းများကား တောနေရဟန်း ၅၀၀ တို့ ဖြစ်ကြ၍ ယနေ့ ဘယ်အရပ်မှာ ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံကြွမည်ဟု မသိကြပါ။ မြို့တွင်း ဆွမ်းခံစဉ် ပရိဗိုဇ်များ ပြောသံကြား၍ ဘုရားထံ လာလျှောက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်တပါးတည်း သံဃာများနှင့် ကြွလျှင် လူများက “ပရိသတ်အားဖြင့် တပါးဝါဒကို နှိမ်သည်၊ တဘက်ဝါဒရှင်များ ခေါင်းမျှ မထောင်နိုင်” ဟု ကြံကြလိမ့်မည်။ အဖော်ခေါ်၍ နှိမ်ရန် ငါဘုရားမှာ ကိစ္စမရှိ၊ တပါးတည်း ကြွနှိမ်မည်ဟု ကြံ၍ ကြွသည်။</p> <p>အလောင်းတော်ဘဝ အားစွမ်းပြ (ကဏှဇာတ်တော်) - လှည်းကုန်သည်တဦး အမယ်အိုအိမ်တည်းနေစဉ် သန်းခေါင်ယံ၌ နွားမတကောင် သားဖွားရာ အမယ်အိုမြင်၍ သားတမျှ ချစ်ခင်သည်။ နောက်ရက်၌ လှည်းကုန်သည်က အမယ်အိုအား အိမ်လခပေးရာ လခမယူဘဲ နွားငယ်ကိုသာ တောင်းထားလိုက်သည်။ နို့တိုက်၊ ယာဂုထမင်း၊ မြက် စသည် ကျွေး၍ မွေးမြူရာ အားကြီးသော နွားလားကြီး ဖြစ်လာ၏။ ကာဠကဟု အမည်ပေးသည်။</p> <p>လှည်း ၅၀၀ နှင့် လာသော လှည်းကုန်သည်တဦး၏ လှည်းဘီး ရေဖျက်ချောက်၌ ကျွံကျသည်။ နွားအကောင် ၂၈၊ ၃၀ တပ်၍ ရုန်းစေသော်လည်း မရပေ။ အလောင်းတော် ကာဠက နွားလားထံကပ်ပြီး “အခပေးပါမည်၊ လှည်းမြှောက်ရုံ ရုန်းပေးပါ” ပြောကာ ဆွဲသွားပြီး “တန်းတူရုန်းနိုင်မည့် နွားမရှိ” ဟု လှည်းကုန်သည် သိသဖြင့် လှည်းဦး၌ ကြိုးတပ်လျက် တကောင်တည်း ရုန်းစေသည်။ အလောင်းတော် နွားလား...<br> <br>စာမျက်နှာ-446 <hr> သည် ထိုလှည်းကို မြှောက်လျက် ကုန်းပေါ်တက်စေပြီး ဤအတိုင်း အခြားလှည်း ၅၀၀-တို့ကိုလည်း ရုန်းပေးသည်။</p> <p>အဆုံးလှည်း ရုန်းပြီး၍ လှည်းဖြုတ်လတ်သော် “ရှူး” အသံပြု ခေါင်းမော့သည်။ အခတောင်းကြောင်း လှည်းသမားသိသဖြင့် လှည်းအရှိအတိုင်း ငွေ ၅၀၀ ကို အထုပ်ထုပ်ကာ လည်ဆွဲပေးလိုက်သည်။ အလောင်းတော်သည် မိမိအနီး မည်သူမျှ အကပ်မခံဘဲ အိမ်သို့ တန်းပြန်သည်။ အမယ်အိုမြင်၍ အထုပ်ဖြေလျှင်ပင် အသပြာများဟု သိသဖြင့် “ဘာလို့ ဒီလိုပြုရတာလဲ၊ ငါ့လုပ်အားခဖြင့် အမေ အသက်မွေးလိမ့်မည် ဟု သင်ရည်ရွယ်ပြုတာလား ငါ့သား” ဟု ဆိုကာ ရေနွေးချိုး ဆီလိမ်းပြီးလျှင် “နောင် ဒီလိုမလုပ်နဲ့” ဟု ဆုံးမသည်။</p> <p>“ပါရမီဖြည့်စဉ် အဟိတ်တိရစ္ဆာန် နွားဘဝဖြစ်ခိုက်ကပင် ငါဆောင်သောဝန်ကို ဆောင်နိုင်သူ မည်သူမျှမရှိ” ဟု ဘုရားရှင်ကြံကာ တပါးတည်းကြွသည်။</p> <p>သရဘ၏ အကြားစကား - ပရိဗိုဇ်စုံညီ ပရိသတ်၌ “ရဟန်းဂေါတမ ကြွလာလျှင် သင်ဘာလုပ်မလဲ” ဟု တယောက်က မေးရာ သရဘက “ရဟန်းဂေါတမ တခုလုပ်လျှင် ငါက ၂-ခု၊ သူ ၂-ခုလုပ်လျှင် ငါက ၄-ခု စသည် တရာတထောင်အထိ လုပ်ပြမည်” ဟု သရဘကြွားသည်။ ထိုအချိန် ဘုရားကြွလာသည်။</p> <p>ပရိဗိုဇ်အာရာမ်ကား မြို့လယ်လမ်းဖြင့်သွားရရာ ဘုရားရှင်တပါးတည်း မြို့လယ်လမ်းကြွသည်ကို မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ လူများမြင်၍ “ရဟန်းဂေါတမအား ပကာသနိယကံ ပြုကြပြီး အပြစ်ကို ပရိဗိုဇ်များ ကြွေးကြော် ဖြန့်ကြသည်။ ထိုပရိဗိုဇ်များနောက် လိုက်ပြီး နားလည်မှုယူရန် ရဟန်းဂေါတမ သွားသည်ဖြစ်မည်” ဟု ကြံကာ လိုက်ကြ၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိလူများလည်း “ဘုရားရှင် တပါးတည်း ကြွတော်မူခြင်းကား ယနေ့ သရဘပရိဗိုဇ်နှင့် ဓမ္မစစ်ပွဲကြီး ဝှဲချီးခင်းကျင်းလိမ့်မည်၊ ထိုပွဲမှာ ငါတို့ မျက်မှောက်သက်သေ ဖြစ်ရလိမ့်မည်” ဟု ကြံကာ လိုက်ကြသည်။</p> <p>သစ်ပင်များ၏ ပင်စည်အခွ အခက်များကြားမှ ထွက်သော ဘုရားရောင်ခြည်တော်များကို ပရိဗိုဇ်များ မြင်လျှင်ပင် “အခြားအခါ ဤအရောင်မျိုး မရှိ၊ ဘာပါလိမ့်” မော်အကြည့် “ရဟန်းဂေါတမ ကြွလာသည်” ဟု ဆိုကြသည်။ ထိုစကား ကြားသော သရဘသည် ဒူးဝန်း ၂-ခုကြား ခေါင်းထား၍ မျက်နှာ အောက်ချထိုင်တော့သည်။ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးတွင် အမြတ်ဆုံးအမျိုးမှ ဖြစ်လာသော ဘုရားရှင်အတွက် နေရာမြတ်နှင့်သာ ထိုက်သဖြင့် နေရာတိုင်း၌ ဘုရားနေရာ ခင်းထားရရာ ထိုနေရာ၌ ဘုရားရှင် ထိုင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-447 <hr> ပရိဗိုဇ်များပင် ဘုရားဘက်တော်သား ဖြစ်ကြ - ဘုရားရှင်နှင့် သရဘ ဤအမေး ပြောကြားစဉ်ပင် ရဟန်းတော်များနှင့် ပရိသတ် ၄-ပါးတို့ ပရိဗိုဇ်အာရာမ် ရောက်လာကြသည်။ ပရိဗိုဇ်များက “ရဟန်းဂေါတမ အပြုအမူ အံ့ဖွယ်ပါတကား၊ တမြို့လုံး လှည့် အပြစ်ဖြန့်ကာ ပကာသနိယကံ ပြုလာကြသူ ရန်သူများထံ လာပါလျက် ဆန့်ကျင်စကား နည်းနည်းမျှမပြော၊ အကြိမ်တရာချက်ထားသောဆီဖြင့်လိမ်းကျံသလို၊ အမြိုက်ရည်သောက်ရသလို စကားချိုကိုသာ လာစကတည်းကပင် ပြောနေသည်” ဟု အားလုံး ကျေနပ်နေကြသည်။</p> <p>သံဃာများပါ ကောင်းကင်ကကျောင်းကြွ - သီဟနာဒ-ရဲရင့်သောအသံ ၃-မျိုး ဘုရားကျူးရင့်၍ ဒေသနာအဆုံးတွင် ထိုနေရာ၌ စုဝေးကြသော ၈၄၀၀၀ သော ပရိသတ် တရားအထူး ရကြသည်။ ထိုအကြောင်းကိုသိ၍ ဘုရားရှင်သည် အဘိညာဉ်၏ အခြေခံစတုတ္ထဈာန်ကို ဝင်စား၊ ထ၍ ဓိဋ္ဌာန်ကာ သံဃာတော်များနှင့်အတူ ကောင်းကင်ပျံ၊ ထိုခဏချင်း ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်ကျောင်း၌ တည်ကြသည်။</p> <h3>၅-ကေသမုတ္တိသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သံဃာများနှင့် ကောသလတိုင်း ခရီးကြွစဉ် ကာလာမမင်းများ၏ ကေသမုတ္တနိဂုံး ရောက်အလာ၊ ဘုရားရှင်၏ဂုဏ်ကျေးဇူးတော်များကို ကြားသိထားကြသော ကေသမုတ္တနိဂုံးသား ကာလာမမင်းများသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ကြပြီး အချို့ဘုရားကို ရှိခိုး၍၊ အချို့ နှုတ်ဆက်စကားပြောကြား၊ အချို့ လက်အုပ်ချီကြ၊ အချို့ အမည်အနွယ်ကို ပြောကြားကြလျက်၊ အချို့ တိတ်ဆိတ်စွာ နေရာတခုစီမှာ ထိုင်နေကြသည်။</p> <p>ကာလာမမင်းမျိုးများက ဘုရားရှင်အား “ကေသမုတ္တနိဂုံးသို့ ရောက်လာကြသော အချို့သော ရဟန်းပုဏ္ဏားများသည် မိမိအယူဝါဒကိုသာ ပြကြ၊ အရောင်တင်ကြပါ၏။ သူများအယူဝါဒကိုမူ ထိပါးကြ၊ မထီမဲ့မြင်ပြုကြ၊ ရှုတ်ချ ချေဖျက်ကြပါ၏။ အခြားရောက်လာကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများလည်း အလားတူပင် (ကိုယ့်ဝါဒ အကောင်း၊ သူ့ဝါဒအဆိုး) တင်ပြ ပြောဆိုကြပါသည်။</p> <p>ဤရဟန်းပုဏ္ဏားများတွင် ဘယ်သူ့စကားမှန်၍ ဘယ်သူ့စကား မှားသည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့အား ယုံမှားတွေးတောခြင်း ဖြစ်ရပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ၊ ဘုရားရှင်က “သင်တို့ ယုံမှားတွေးတောသင့်သည်၊ ယုံမှားသင့်ရာမှာ ယုံမှားခြင်း ဖြစ်သည်” မိန့်ပြီး ဆက်လက် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>၁။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှဖြင့် (ဟုတ်မှန်ပြီဟုအတည်) မယူကြလင့်၊ အစဉ်အဆက် စကားမျှဖြင့်လည်း၊ ‘ဤသို့ဖြစ်ဖူးသတတ်’ ဟူသော စကားမျှဖြင့်လည်း၊ ပိဋကတ်စာပေနှင့် ညီညွတ်ပေသည်ဟူ၍လည်း၊ ကြံဆတွေးတော၍ယူခြင်း...</p> <p>စာမျက်နှာ-448 <hr> မျှဖြင့်လည်း၊ အခြင်းအရာကို ကြံစည်သောအားဖြင့်လည်း၊ ငါတို့ကြံစည်နှစ်သက်၍ယူထားသော အယူနှင့် တူညီပေသည်ဟူ၍လည်း၊ မှတ်ယူထိုက်သော သဘောမျှဖြင့်လည်း၊ ငါတို့လေးစားသော ရဟန်း၏စကားဟူ၍လည်း အမှန်မယူကြလင့်။ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်ရှိသောတရား၊ ပညာရှိများကဲ့ရဲ့အပ်သောတရားတို့တည်း။ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကုန်လျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ဖြစ်ကြ၏ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင်သိသောအခါမှာမူ ပယ်စွန့်ကြရာ၏။</p> <p>၂။ ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်သို့မှတ်ထင်ကြသနည်း။ သတ္တဝါ၏အတွင်းသန္တာန်၌ လောဘဖြစ်သော် စီးပွားရှိဖို့ရာလော၊ မရှိဖို့ရာလော”။ “မရှိဖို့ရာပါ ဘုရား”။ “တပ်မက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘနှိပ်စက်အပ်၊ သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်သတ်၊ သူ့ဥစ္စာကိုလည်းခိုး၊ သူ့မယားကိုလည်း သွားလာ၊ အမှားကိုလည်း ပြောဆိုသည်၊ သူများကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေသည်၊ ယင်းသူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်သည် ထိုသူအား ကြာမြင့်စွာသော ကာလပတ်လုံး စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ ဖြစ်နိုင်သည် မဟုတ်လော။” “ဖြစ်နိုင်ပါသည် ဘုရား” (တပ်မက်ခြင်း လောဘအတူ အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ နှင့်စပ်၍လည်း ဤအတိုင်း မေးတော်မူ၍ ဖြေကြသည်)။</p> <p>၃။ “ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်လိုမှတ်ထင်ကြသနည်း။ ဤ (သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းစသော) တရားများသည် ကုသိုလ်တရားများလော၊ အကုသိုလ်တရားများလော”။ “အကုသိုလ်တရားများပါဘုရား”။ ထို့အတူ အပြစ်ရှိ မရှိ စသည်ဖြင့် မေးတော်မူရာ “အပြစ်ရှိသော တရားများပါ ဘုရား၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့အပ်သော တရားများပါဘုရား၊ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ပါသည်ဘုရား၊ ဤနေရာ၌ တပည့်တော်များစိတ် ဤသို့ ရှိပါသည် ဘုရား” လျှောက်ကြသည်။</p> <p>၄။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှစသည်ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရားတည်း၊ (လ) ဤတရားများကို ပြည့်စုံအောင် ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြ၏ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင်သိသော အခါမှာ စွန့်ပယ်ကြရာ၏ ဟု ငါဘုရားမိန့်ခဲ့သော စကားသည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ မိန့်သော စကားဖြစ်သည်”။</p> <p>၁။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှ (စသည်) ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား ကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်မရှိသောတရား၊ ပညာရှိများချီးမွမ်းအပ်သောတရားတို့တည်း။ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်...</p> <p>စာမျက်နှာ-449 <hr> အပ်ကြလျှင် စီးပွားချမ်းသာရဖို့သာ ဖြစ်ကြ၏ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသော အခါမှာမူ ပြည့်စုံအောင် နေကြရာ၏။</p> <p>၂။ ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်သို့မှတ်ထင်ကြသနည်း။ သတ္တဝါ၏အတွင်းသန္တာန်၌ မတပ်မက်ခြင်း အလောဘ ဖြစ်သော် စီးပွား ရှိဖို့ရာလော၊ မရှိဖို့ရာလော”။ “ရှိဖို့ရာပါဘုရား”။ “မတပ်မက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘမနှိပ်စက်အပ်၊ မသိမ်းယူအပ်သောစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်မသတ်၊ သူ့ဥစ္စာကိုလည်း မခိုး၊ သူ့မယားကိုလည်း မသွားလာ၊ အမှားကိုလည်း မပြောဆို၊ သူများကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် (သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်ပြုရန်) မဆောက်တည်စေ။ ယင်းသူ့အသက်မသတ်ခြင်းစသည်သည် ထိုသူ့အား (ထိုမသတ်၊ မခိုး၊ မပြစ်မှား၊ အမှား မပြောသူအား) ကြာမြင့်စွာ ကာလပတ်လုံး စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာ ဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်ပါလော”။ “ဖြစ်နိုင်ပါသည်ဘုရား” (မတပ်မက်ခြင်း အလောဘအတူ အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ နှင့် စပ်၍လည်း ဤအတိုင်း မေးတော်မူ၍ ဖြေကြသည်)။</p> <p>၃။ “ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်သို့မှတ်ထင်ကြသနည်း။ ဤ (သူ့အသက်မသတ်ခြင်းစသော) တရားများသည် ကုသိုလ်တရားများလော၊ အကုသိုလ်တရားများလော”။ “ကုသိုလ်တရားများပါဘုရား” ဟုအတူ အပြစ်ရှိ မရှိ စသည်ဖြင့် မေးတော်မူရာ “အပြစ်မရှိသော တရားများပါဘုရား၊ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်သော တရားများပါဘုရား၊ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်ကြလျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာသာ ဖြစ်ပါသည်ဘုရား၊ ဤနေရာ၌ တပည့်တော်များစိတ် ဤသို့ ရှိပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ကြသည်။</p> <p>၄။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှစသည်ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား ကုသိုလ်တရားများတည်း၊ (လ) ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြ၏-ဟု သင်တို့ ကိုယ်တိုင် သိသောအခါမှာမူ ပြည့်စုံအောင် နေကြရာ၏-ဟု ငါဘုရား မိန့်သောစကားသည်ကား ဤသည်ကိုစွဲ၍ မိန့်သောစကား ဖြစ်သည်”။</p> <p>“ကာလာမမင်းတို့၊ အရိယာတပည့်သည် မက်မောမှု အဘိဇ္ဈာ၊ ပျက်စီးစေလိုမှု ဗျာပါဒ၊ တွေဝေမှု မောဟမရှိဘဲ ဆင်ခြင်မှုနှင့် သတိပြည့်စုံကာ မေတ္တာပါသော စိတ်ဖြင့် အရပ်မျက်နှာတခု အစထား၍ ၁၀-မျက်နှာလုံးတို့၌ သတ္တဝါအားလုံးကို မိမိနှင့်တန်းတူထားကာ သတ္တဝါအားလုံးပါဝင်သော သတ္တလောကကို ပြန့်ပြောမြင့်မြတ်၍ အတိုင်းအရှည်မရှိသော ရန်ကင်း၊ ကြောင့်ကြကင်းကာ မေတ္တာပါသောစိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-450 <hr> သနားခြင်း ကရုဏာ၊ ဝမ်းမြောက်ခြင်း မုဒိတာ၊ လျစ်လျူရှုခြင်း ဥပေက္ခာ ပါသောစိတ်ဖြင့် (အထက်မေတ္တာအတိုင်း) ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏။ ဤသို့ ရန်ကင်း၊ ကြောင့်ကြကင်းကာ မညစ်ညူး၍ စင်ကြယ်သောစိတ်ရှိသော အရိယာတပည့်အား ယခုဘဝ၌ပင် ထောက်တည်ရာ ၄-မျိုး ရအပ်ကြသည်၊ ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) တမလွန်လောကရှိ၍ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံများ၏ အကျိုးဆက် အကျိုးပေး အကယ်၍ရှိခဲ့သော် ငါသေပြီး နတ်ပြည်ရောက်ရမည်။</p> <p>(၂) တမလွန်လောကမရှိဘဲ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံများ၏ အကျိုးဆက် အကျိုးပေး အကယ်၍မရှိလျှင် ငါသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ရန်ကင်း ကြောင့်ကြကင်းကာ ဆင်းရဲမရှိ ချမ်းသာရှိသော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်ရပေ၏။</p> <p>(၃) မကောင်းမှုကို ပြုခဲ့လျှင် ပြုသည်မည်အံ့၊ မကောင်းမှု ဘာတခုမျှ မပြုသောငါ့အား အကုသိုလ်ကံသည် ဘယ်မှာဆင်းရဲကို တွေ့ထိနိုင်စေအံ့နည်း။</p> <p>(၄) မကောင်းမှုကို ပြုသော်လည်း ပြုသည်မမည်လျှင် ငါသည် (မကောင်းမှုကို မပြုခြင်း၊ ပြုသည်မမည်ခြင်း ဟူသော) ၂-ပါးစုံဖြင့်သာလျှင် စင်ကြယ်သော မိမိကိုယ်ကို ရှုမြင်ရပေ၏။ ဤဆောက်တည်ရာ ၄-မျိုးတို့တည်း” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ကာလာမမင်းများသည် ဘုရားရှင်မိန့်တိုင်း ဝန်ခံကြ၊ သက်သာရာ ဆောက်တည်ရာ ၄-မျိုး ရပါကြောင်း တင်ပြပြီး သရဏဂုံ တည်သွားကြသည်။</p> <p>ကေသမုတ္တိနိဂုံးရွာ - တောအုပ်အဝ၌ တည်သောရွာဖြစ်၍ တောအုပ်အဝင်အထွက် လူများနားနေရာဖြစ်သည်။ ပဌမလာသူများ သူတို့အယူဝါဒ ပြသွားကြပြီးနောက် ရောက်လာသော ဒုတိယလူများက ပထမလူများသည် သူတို့ထံပညာသင်ကြသော သူတို့တပည့်များဖြစ်ကြောင်း ပြောပြီး သူတို့ဝါဒ ပြကြပြန်သည်။ မူသေဝါဒတခု၌ ကာလာမမင်းများ မတည်စွမ်းနိုင်၍ ထောပတ်စသောဆေးနှင့် အဖျော် ၈-မျိုးယူလာကြကာ ဘုရားထံ လျှောက်ကြသည်။</p> <h3>၆-သာဠသုတ်</h3> <p>အရှင်နန္ဒကမထေရ် သာဝတ္ထိမြို့ မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်၌နေစဉ် မိဂါရသဌေး၏မြေး သာဠ နှင့် သေခုနိယ၏မြေး သာဏ တို့ ရောက်လာ ရှိခိုးနေထိုင်ကြရာ အရှင်နန္ဒကထေရ်က ကာလာမသုတ်တော်လာအတိုင်း ဒေသနာကို ဟောသည်။</p> <p>၁။ အချုပ်မှာ သာဠတို့၊ ပြောသံကြားကာမျှ (စသည်ဖြင့်) ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရားဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်...</p> <p>စာမျက်နှာ-451 <hr> အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြသည်ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါမှ ပယ်စွန့်ကြရာ၏။</p> <p>၂။ “သာဠတို့၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကြသနည်း၊ လိုချင်ခြင်း လောဘ သည် ရှိသလော”၊ “ရှိပါသည်ဘုရား”၊ “ဤသဘောကို အဘိဇ္ဈာ ဟု ငါဆို၏။ တပ်မက်သူသည် တပ်မက်ခြင်း အဘိဇ္ဈာများသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်ကို ပြု၏။ သူများကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေ၏။ ယင်း သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်သည် ထိုသူအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်နိုင်သည် မဟုတ်လော” “ဖြစ်နိုင်ပါသည်ဘုရား”။</p> <p>ထို့အတူ အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသ၊ ထိုသဘောကို ဗျာပါဒ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ ထိုသဘောကို အဝိဇ္ဇာ နှင့်စပ်၍လည်း ဤအတိုင်းမေး၍ ဖြေကြသည်။</p> <p>၃။ “သာဠတို့၊ ဤ (သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသော) တရားများသည် ကုသိုလ်လော၊ အကုသိုလ်လော” “အကုသိုလ်ပါဘုရား”၊ ထို့အတူ အပြစ်ရှိမရှိ စသည်ဖြင့် မေးရာ “အပြစ်ရှိပါသည်ဘုရား၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့အပ်ပါသည်ဘုရား၊ ပြည့်စုံအောင် ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြပါသည်ဘုရား၊ ဤအရာ၌ တပည့်တော်များစိတ် ဤသို့ဖြစ်ပါသည်ဘုရား”။</p> <p>၄။ “သာဠတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားမျှ (စသည်ဖြင့်) ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရားများတည်း၊ (လ) ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြသည်ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါမှ ပယ်စွန့်ကြရာ၏” ဟု ဆိုခဲ့သောစကားသည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ ဆိုသောစကားဖြစ်သည်။</p> <p>ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ၄-ဝါကျကိုလည်း အကုသိုလ်နည်းတူ အပြန်အားဖြင့် အရှင်နန္ဒက ဟော၍ သာဠတို့ဖြေကြသည်။ မလိုချင်ခြင်း အလောဘ၊ ဤသဘောကို အနဘိဇ္ဈာ၊ အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ ဤသဘောကို အဗျာပါဒ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ၊ ဤသဘောကို ဝိဇ္ဇာ ဟု အသီးသီးစွဲမှတ်။</p> <p>သာဠတို့၊ အရိယာတပည့်သည် ဤသို့ မက်မောမှု အဘိဇ္ဈာ၊ ပျက်စီးစေလိုမှု ဗျာပါဒ၊ တွေဝေမှု မောဟမရှိဘဲ ဆင်ခြင်မှုနှင့် သတိပြည့်စုံကာ မေတ္တာပါသော၊ ကရုဏာ၊ မုဒိတာ၊ ဥပေက္ခာပါသော စိတ်ဖြင့် အရပ်မျက်နှာတခု အစထား၍ ၁၀-မျက်နှာလုံးတို့၌ သတ္တဝါအားလုံးကို မိမိနှင့် တန်းတူထားကာ သတ္တဝါအားလုံး ပါဝင်သော သတ္တလောကကို... ပြန့်ပြောမြင့်မြတ်၍ အတိုင်းအရှည်မရှိသော ရန်ကင်း၊ ကြောင့်ကြကင်းကာ ဥပေက္ခာပါသော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-452 <hr> ထိုအရိယာတပည့်သည် “ဤခန္ဓာ ၅-ပါး ဒုက္ခတရားသည် ရှိ၏၊ ယုတ်ညံ့သော သမုဒယတရားသည် ရှိ၏၊ မြတ်သော မဂ်တရားသည် ရှိ၏၊ (ဝိပဿနာ သညာဟု ဆိုအပ်သော) ဤသညာထက် လွန်မြတ်သော ထွက်မြောက်ရာ နိဗ္ဗာန်တရားသည် ရှိ၏” ဟု သိသည်။ ဤသို့ သိသူ၏ စိတ်သည် ကာမာသဝ၊ ဘဝါသဝ၊ အဝိဇ္ဇာသဝမှ လွတ်မြောက်၏။ လွတ်မြောက်ပြီးလတ်သော် “လွတ်မြောက်ပြီ” ဟု အသိဉာဏ်ဖြစ်ပေါ်၏။ “ပဋိသန္ဓေနေမှု ကုန်ပြီ၊ အကျင့်မြတ် ကျင့်သုံးပြီးပြီ၊ မဂ်ကိစ္စ ပြုပြီးပြီ၊ ဤမဂ်ကိစ္စအလို့ငှာ ပြုဖွယ်တပါး မရှိတော့ပြီ” ဟု သိသည်။</p> <p>ထိုသူသည် “ရှေးက ငါ့မှာ လောဘဖြစ်ဖူး၏၊ ထိုလောဘကား အကုသိုလ်သာတည်း၊ ထိုလောဘ အကုသိုလ်သည် ယခု ငါ၌ မရှိပြီ၊ မရှိခြင်းသည် ကောင်း၏။ (ဒေါသ၊ မောဟကိုလည်း နည်းတူ ဆင်ခြင်)” ဟု ဤသို့သိ၏။ ထိုသူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ တဏှာမရှိဘဲ ငြိမ်းချမ်းစွာ ချမ်းသာကို ခံစားလျက် အတ္တဘောမြတ်ဖြင့် နေရလေသည်။</p> <p>အရှင်နန္ဒက ဤသုတ်ဟောကြောင်းမှာ သာဠတို့အိမ်မှာ နံနက်ပိုင်းကပင် ဤပြဿနာ ဖြစ်ကြသည်။ ဖြေဆိုဖို့ အခွင့်မရသဖြင့် ထိုပြဿနာ နာယူမည်ကြံကာ အလုပ်သမားများ ခြံရံလျက် နံနက်စာစားပြီး အရှင်နန္ဒကထံ လာကြသည်၊ ရွာမှာဖြစ်တဲ့ ပြဿနာ နာရန်လာကြလိမ့်မည်ဟု သာဠတို့စိတ်ကို သိ၍ ဤသုတ်ကို ဟောသည်။</p> <h3>၇-ကထာဝတ္ထုသုတ်</h3> <p>စကားဖြစ်ကြောင်း ၃-မျိုး မှာ -</p> <p>“လွန်လေပြီးကာလက ဤသို့ ဖြစ်ဖူးပြီ” ဟု အတိတ်ကာလ ကို အကြောင်းပြု၍ မူလည်း စကားပြောဆိုရာ၏။</p> <p>“လာလတ္တံ့ ကာလ၌ ဤသို့ ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု အနာဂတ်ကာလ ကို အကြောင်းပြု၍ မူလည်း စကားပြောဆိုရာ၏။</p> <p>“ယခုဖြစ်ဆဲ ကာလ၌ ဤသို့ ဖြစ်နေ၏” ဟု ပစ္စုပ္ပန်ကာလ ကို အကြောင်းပြု၍ မူလည်း စကားပြောဆိုရာ၏။</p> <p>စကားနှီးနှောမိခြင်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို “ဆွေးနွေးသင့်သူ၊ မဆွေးနွေးသင့်သူ” ဟု သိအပ်၏။</p> <p>မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ပြဿနာကို မေးအပ်သော် တိုက်ရိုက် ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တိုက်ရိုက်မဖြေသူ၊ ဝေဖန်၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို ဝေဖန်၍ မဖြေသူ၊ တဖန် ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တဖန် ပြန်မမေးဘဲ ဖြေဆိုသူ၊ မဖြေဘဲ ထားရမည့် ပြဿနာကို မဖြေဘဲ မထားသူတည်း။</p> <p>ဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ပြဿနာမေးအပ်သော် တိုက်ရိုက် ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တိုက်ရိုက်ဖြေသူ၊ ဝေဖန်၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို ဝေဖန်၍ ဖြေသူ၊ တဖန် ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တဖန် ပြန်၍ ဖြေသူ၊ မဖြေဘဲ ထားရမည့် ပြဿနာကို မဖြေဘဲ ထားသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-453 <hr> မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - အကြောင်းဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌ မတည်သူ၊ ကြံဆအပ်သော အရာ၌ မတည်သူ၊ သိရမည့် ဝါဒ၌ မတည်သူ၊ ဖြေရမည့် ကျင့်ဝတ်၌ မတည်သူတည်း။ ဆွေးနွေးသင့်သူ ကား ဤ ၄-နေရာ၌ တည်သူတည်း။</p> <p>မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - စကားတခုဖြင့် စကားတခုကို ဖုံးကွယ်သူ၊ အပြင်စကားကို ဆောင်၍ ပယ်သူ၊ စိတ်ဆိုး အမျက်ထွက်၍ မနှစ်သက်ခြင်းကိုလည်း ထင်စွာပြုသူတည်း။ ဆွေးနွေးသင့်သူ ကား အပြန်အားဖြင့် ဖြစ်သူတည်း။</p> <p>မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ပါဠိ ပါဌ်သား လွှတ်၍ လွှမ်းမိုးသူ၊ အကြောင်းပြ၍ ဖိနှိပ်သူ၊ မေးသူစိတ်၌ သံသယရှိလာအောင် ပြင်းစွာရယ်သူ၊ အနည်းငယ် ချွတ်ယွင်းသည်ကို အမှားဖမ်းသူတည်း။ ဆွေးနွေးသင့်သူ ကား အပြန်အားဖြင့် ဖြစ်သူတည်း။</p> <p>စကားနှီးနှောမိခြင်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို “မှီရာအကြောင်းရှိသူ၊ မရှိသူ” ဟု သိအပ်၏။ နားမထောင်သူသည် မှီရာအကြောင်း မရှိသူ ဖြစ်၍ နားထောင်သူသည် မှီရာအကြောင်း ရှိသူ ဖြစ်သည်။ ထိုသူသည် မှီရာအကြောင်းရှိသူ ဖြစ်လျှင် အရိယာမဂ်တရားတခုကို ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိ၏။</p> <p>ဒုက္ခသစ္စာ တရားတခုကို ပိုင်းခြားသိ၏။ အကုသိုလ်တရား တခုကို ပယ်စွန့်၏။ နိဗ္ဗာန်တရားတခုကို မျက်မှောက်ပြု၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရိယာမဂ်ကို သိ၍ ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြားသိလျက် အကုသိုလ်ကို ပယ်စွန့်ကာ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုပြီး ကိလေသာမှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သည်။</p> <p>တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမှုကြောင့် စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်သည် ရှိ၏။ နှီးနှောမိခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော စကားသည် ထိုအရဟတ္တဖိုလ်ဟူသော အကျိုးရှိ၏။ ပြောဆိုတိုင်ပင်ခြင်းသည် ထိုအကျိုးရှိ၏၊ နားထောင်ခြင်းဟူသော မှီရာအကြောင်းသည် ထိုအကျိုးရှိ၏၊ နားထောင်၍ မှတ်ခြင်းသည် ထိုအကျိုးရှိ၏ဟု မိန့်။</p> <p>ထို့နောင် ဂါထာအားဖြင့်လည်း အရိယာပညာရှင်များ၏ သဘောထားနှင့် စကားပြောပုံများ၊ ပုထုဇဉ်ပညာမဲ့သူများ၏ သဘောထားနှင့် စကားပြောပုံများကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>အတိတ်နှင့်စပ်၍ စကားပြောပုံ - အတိတ်က ကဿပဘုရားပွင့်ခဲ့၍ ကိကီမည်သော ကာသိကမင်းသည် အမြတ်ဆုံးအလုပ်အကျွေးဖြစ်ကာ နှစ် ၂-သောင်း သက်တော်ရှိသည် စသည်ဖြင့် ပြောခြင်းတည်း။ အနာဂတ်နှင့်စပ်၍လည်း နောင်မေတ္တယျဘုရား ပွင့်မည်၊ သင်္ခမင်းကား အလုပ်အကျွေး၊ နှစ် ၈-သောင်းရှည်မည် စသည်ဖြင့်ပြောခြင်းများတည်း။ ပစ္စုပ္ပန် ထင်ရှားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-454 <hr> တိုက်ရိုက်ဖြေရမည့်ပြဿနာ - “စက္ခုသည် အနိစ္စဟုတ်ရဲ့လား” ဟု မေးလျှင် “အင်း ဟုတ်သည်” ဟု ဖြေခြင်းမျိုးတည်း။ “အနိစ္စဟူသည် စက္ခုလော” ဟု မေးလျှင် “စက္ခုသာ မဟုတ်၊ သောတစသည်တို့လည်း အနိစ္စပင်” ဟု ဖြေခြင်းမျိုးကား ဝေဖန်၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို ဝေဖန်၍ဖြေခြင်း မည်သည်။</p> <p>တဖန်ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့်ပြဿနာ - “စက္ခုလိုပင် သောတလည်း တူသလော” ဟု မေးလျှင် “ဘယ်သဘောအားဖြင့်မေးသနည်း” ဟု တဖန်ပြန်မေး၍ “မြင်မှုသဘောအားဖြင့်မေးလျှင် မဟုတ်ဟုဖြေ၊ အနိစ္စသဘောအားဖြင့် မေးသည်ဆိုလျှင် အင်း ဟုတ်သည်” ဟု ဖြေခြင်းမျိုးတည်း။</p> <p>မဖြေဘဲထားရမည့်ပြဿနာ - “အသက်လိပ်ပြာသည် ကိုယ်လော” ဟု မေးလျှင် “ဤသဘောသွားမျိုးကို ဘုရားမဟော” ဟု ဆိုကာ မဖြေဘဲထားရမည်။ သဿတဝါဒရှင်သည် ဥစ္ဆေဒဝါဒရှင်ကို အကြောင်းပြ၍ နှိမ်အပ်သည်ရှိသော် “ဘယ်ဥစ္ဆေဒကို ငါဆိုလို့လဲ”၊ မိမိ၏ သဿတဝါဒရှင်ဖြစ်ပုံ၊ ဥစ္ဆေဒဝါဒရှင် မဟုတ်ပုံကို ပြောပြသည်၊ ဤကား အကြောင်းဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌ မတည်ခြင်း တည်း။ သဿတဝါဒီက ပြောင်းပုံ၊ ပုဂ္ဂလဝါဒီနှင့် သုညတဝါဒီတို့ ပြောင်းပုံအတူပင်။ အကြိမ်တရာနှိမ်ပေမယ့် ဝါဒမပြောင်းသူကား တည်သူမည်သည်။</p> <p>ကြံဆအပ်သောအရာ၌ မတည်သူ - အမေးအဖြေများ၌ ရအပ်သည်၊ မောင်ဖြူက ပုစ္ဆာမေးမည်ဟု လည်ချောင်းရှင်းလိုက်သည်၊ မောင်နီက “ဤပုစ္ဆာသင်မေးမည်မဟုတ်လော” ဟု ဆိုလတ်သော် သိပြီးမှန်းရိပ်မိ၍ “သင်ပြောသော ပုစ္ဆာမဟုတ်၊ တခြား ပုစ္ဆာပါ” ဟု မောင်ဖြူပြောခြင်းမျိုးတည်း။ အမှန်ဝန်ခံသူကား တည်သူဖြစ်သည်။</p> <p>သိရမည့်ဝါဒ၌ မတည်သူ - ပုစ္ဆာမေးသောမောင်ဖြူကို မောင်နီက “သင့်အမေးပုစ္ဆာကား ချစ်စရာ၊ ဘယ်အချိန်က ဘယ်သူ့ထံမှာ သင်လာခဲ့သနည်း” ဆိုလျှင် မေးရိုးမေးစဉ် မေးပါလျက် မောင်နီစကားဖြင့် မောင်ဖြူသံသယဖြစ်သည်၊ “မေးရိုးမေးစဉ် မဟုတ် မေးမိသလော” ဟု ယုံမှားသော မောင်ဖြူလိုသူမျိုးတည်း။ တည်သူကား ဝန်ခံ၍ ယုံမှားမဖြစ်ပေ။</p> <p>ဖြေရမည့်ကျင့်ဝတ်၌ မတည်သူ - စေတီယင်ပြင်၊ ဆွမ်းခံလမ်း၊ ရွာတွင်းဆွမ်းခံချိန်၊ ဆွမ်းစားကျောင်းထိုင်နေချိန်၊ ယာဂုဆွမ်းယူ၍ ထိုင်နေချိန်၊ စားပြီး ထိုင်နေချိန်၊ နေ့နေရာကျောင်းသွားချိန်များ၌ ပုစ္ဆာမမေးသင့်။ မေးလျှင်လည်း ဖြေဖို့မလို။ နေ့နေရာကျောင်း၌ ထိုင်နေချိန်မှာသာ အခွင့်တောင်း၍ မေးမှုဖြေရမည်။ ခွင့်မတောင်းလျှင် မဖြေအပ်၊ ဤ၌ ဝတ္တရားမသိသူဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-455 <hr> အပြင်စကားကိုဆောင်၍ပယ်သူ - “သင် ဤမည်ဤမည်သော အာပတ်သို့ ရောက်သလော”၊ “နဂါးကျွန်းရောက်ခဲ့ပါသည်ဘုရား”၊ “နဂါးကျွန်းရောက်ခြင်းဖြင့် အလိုမရှိကြ၊ အာပတ်သို့ ရောက်သလောဟုသာ ငါတို့မေးကြသည်”၊ “နဂါးကျွန်းသွား ငါးစားခဲ့ရပါသည်ဘုရား”၊ “ငါးစားခြင်းဖြင့် သင့်အမှုမရှိ၊ ကြားရသည့်အတိုင်း သင် အာပတ်သို့ရောက်သလော”၊ “မနူးမနပ်ငါးသည် တပည့်တော်အား မချမ်းသာခြင်းကို ပြုပါသည်ဘုရား” စသည်ဖြင့် မထေရ်ကြီးအမေးကို တမျိုးပြောသော ရဟန်းငယ်ကဲ့သို့တည်း။</p> <h3>၈-အညတိတ္ထိယသုတ်</h3> <p>လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ တရား ၃-မျိုးတို့၏ ထူးခြားမှု၊ ပယောဂ လွန်ကဲမှု၊ ကွဲပြားခြားနားမှုကား အဘယ်နည်းဟု သာသနာတော်မှတပါးသော အယူရှိသော ပရိဗိုဇ်များကမေးလျှင် ထိုပရိဗိုဇ်များအား သင်တို့ဘယ်သို့ဖြေမည်နည်းဟု မိန့်ရာ၊ သံဃာများက “တပည့်တော်တို့အတွက် တရားတော်များသည် မြတ်စွာဘုရားလျှင် အကြောင်းရင်း ရှိပါကုန်၏၊ ရှေ့ဆောင်ပုဂ္ဂိုလ် အဖြေကို သက်ဝင်ရာရှိပါကုန်၏” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားတောင်းပန်ရကား ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ရာဂ သည် အပြစ်နည်း၏၊ ဖြည်းဖြည်းကင်းပျောက်၏။<br> ဒေါသ သည် အပြစ်ကြီး၏၊ မြန်မြန်ကင်းပျောက်၏။<br> မောဟ သည် အပြစ်ကြီး၏၊ ဖြည်းဖြည်း ကင်းပျောက်၏ ဟု ဖြေရာ၏။</p> <p>မဖြစ်သေးသော ရာဂ ဖြစ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးရာဂတိုးပွားရန် အကြောင်းအထောက်အပံ့ကိုမေးလျှင် တင့်တယ်သောအာရုံ သုဘနိမိတ် ဟု ဖြေရာ၏။ သုဘနိမိတ်ကို အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား အထက် ရာဂ ၂-မျိုး (အသစ်ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးတိုး) ဖြစ်သည်။ ဒေါသ အကြောင်းကား ဒေါသဖြစ်ကြောင်း အာရုံ ပဋိဃနိမိတ် ဟု ဖြေရာ၏။ ပဋိဃနိမိတ်ကို အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား ဒေါသ ၂-မျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>မဖြစ်သေးသော မောဟ ဖြစ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးမောဟကို တိုးပွားရန် အကြောင်းကို မေးလျှင် အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း အယောနိသော မနသိကာရ ဟု ဖြေရာ၏။ (အာရုံဟူသမျှကို) အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား မောဟ ၂-မျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>မဖြစ်သေးသော ရာဂ ဖြစ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးရာဂပျောက်ကင်းရန် အကြောင်းကို မေးလျှင် မတင့်တယ်သောအာရုံ အသုဘနိမိတ် ဟုဖြေ။ ယင်းနိမိတ်ကို အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းသူအား ရာဂ ၂-မျိုးကင်းသည်။ ဒေါသ ကင်းရန် အကြောင်းကား စိတ်၏ ဗျာပါဒမှ လွတ်မြောက်ကြောင်း မေတ္တာ၊ ယင်းမေတ္တာကို အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းသူအား ဒေါသ ၂-မျိုးကင်းသည်။ မောဟ ကင်းရန် အကြောင်းကား အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း ယောနိသောမနသိကာရ (အာရုံဟူသမျှကို) အကြောင်းသင့်နှလုံးသွင်းသူအား မောဟ ၂-မျိုးကင်းသည်၊ ဤသို့ဖြေပုံမိန့်ကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-456 <hr> “မြတ်စွာဘုရားလျှင် အကြောင်းရင်းရှိပါကုန်၏” - တပည့်တော်တို့အား ဤတရားများကို ရှေးက ကဿပဘုရားဖြစ်စေအပ်ခဲ့ပါပြီ။ ထိုဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံလတ်သော် သောဘုရား ၂-ဆူအကြား ကာလပတ်လုံး မည်သည့်ရဟန်းပုဏ္ဏားမျှ ဤတရားများကို ဖြစ်စေနိုင်စွမ်းမရှိကြပါ။ မြတ်စွာဘုရားကိုမှီ၍သာ ဤတရားများကို တပည့်တော်များ သိကြရပါတော့မည်ဟု ဆိုလိုသည်။</p> <p>ရှေ့ဆောင်ပုဂ္ဂိုလ် - သဘောအားလျော်စွာ နာမည်သီးခြားစီကိုယူ၍ ဘုရားရှင် တရားများကို ပြတော်မူတတ်သည်။ ဘုံ ၄-ပါး၌ဖြစ်သော တရားများ၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်အား ထင်လာကုန်ရကား မြတ်စွာဘုရားလျှင် သက်ဝင်ရာရှိကြသည်။ တနည်း– ဗောဓိမဏ္ဍိုင်ဝယ် နေထိုင်တော်မူသော ဘုရားထံ ထိုးထွင်းသိသောအားဖြင့် ရောက်လာပြီး “တပည့်တော် ဘာနာမည်ပါလဲ” ဟု လျှောက်ရာ ထိတွေ့မှု သဘောအားဖြင့် ဖဿ မည်သည် စသည်ဖြင့် တရားအားလုံးတို့၏ အမည်သီးခြားစီကို သဘောအားလျော်စွာ အမည်မှည့်ပေးတော်မူသည်။</p> <p>ရာဂသည် အပြစ်နည်း၏ - လောကပြစ်၊ သံသရာပြစ် ၂-ပါးလုံးတို့ဖြင့် အပြစ်နည်းသည်။ မိဘ၊ အစ်ကို၊ အစ်မ စသည်များက သား၊ ညီတို့ကို လက်ထပ်ပေးခြင်းသည် လောကပြစ်နည်း၍ မိမိ မယားဖြင့် တင်းတိမ်ခြင်း အကြောင်းမျိုးသည်လည်း အပါယ်မကျနိုင်ရကား သံသရာပြစ်နည်းသည်။</p> <p>ရာဂ၏ ဖြေးဖြေးကင်းပျောက်ပုံ - ဆီချေးပေသော အဝတ်ကဲ့သို့ ၂-ဘဝ၊ ၃-ဘဝ ရောက်ပါလျက် အစွဲမပျောက်နိုင်။ မရီးနှင့် မတ် ဖောက်ပြန်နေရာ မရီးသည် မတ်ကို လင်ထက်ပိုချစ်သဖြင့် “နောက်တနေ့ အရှက်မကွဲအောင် လင်(အစ်ကို)ကို သတ်ဖို့” မတ်(ညီ)အား တိုက်တွန်းသည်။</p> <p>ပထမအကြိမ် တိုက်တွန်းမှုကို ညီလက်မခံသော်လည်း ဒုတိယခိုင်းရာမှာ စဉ်းစားလာပြီး တတိယအခိုင်းမှာ “ဘယ်လိုအခွင့်သာမလဲ” ဟု မတ်က မေးရာ၊ မရီးက ရေဆိပ်တခုမှာ ပဲကုပ်ကိုင်စောင့်နေစေသည်။ တောတွင်းမှ အလုပ်လုပ်ပြီး ပြန်လာသော လင်ကို မယားသည် မြတ်နိုးယောင်ဆောင်၍ “ခေါင်းဖြီးရအောင် လာပါဦးမောင်” ဟု ခေါ်ပြီး ပြီးစဉ် “မောင့်ခေါင်း ညစ်ပတ်နေသေးသည်၊ ဤဆိပ်သွား ခေါင်းလျှော်ပြီးမှ လာပါ” ဟု လွှတ်လိုက်သည်။</p> <p>အစ်ကိုသည် မယားခိုင်းသော ဆိပ်သွားပြီး ခေါင်းကို ရေ၌ နှစ်၍ အဆေး၊ ညီသည် သစ်ပင်ကွယ်မှ ထွက်လာပြီး ကျောရိုးခုတ်သတ်ကာ အိမ်ပြန်သွားသည်။ ဖောက်ပြန်သော မယား၌ အချစ်မပြယ်သော လင်သည် သေပြီး ထိုအိမ်၌ပင် မြွေဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-457 <hr> မြွေသည် ထိုမိန်းမရပ်စဉ် ထိုင်စဉ် ကိုယ်ပေါ်သွားကျရာ “ဤမြွေကား သေသော လင်ကြီးဖြစ်သည်” ဟု သိ၍ သတ်လိုက်ပြန်သည်။ အချစ်မကုန်သေးသဖြင့် ထိုမြွေသည် သေပြီး ထိုအိမ်၌ပင် ခွေးဖြစ်ပြန်သည်၊ သူမနောက် ထိုခွေးသည် တကောက်ကောက်လိုက်ရာ တောသွားသော မိန်းမကို “ခွေးမုဆိုးထွက်ပြီ၊ ဘယ်နေရာသွားမှာလဲ” ဟု မြင်သူများ ပြောင်ကြသဖြင့် ရှက်ကာ ခွေးကို သတ်လိုက်ပြန်သည်။</p> <p>ခွေးဘဝမှ သေ ထိုအိမ်မှာပင် နွားဖြစ်ပြန်သည်၊ အလားတူ သူမနောက် တကောက်ကောက်လိုက်ရာ “နွားကျောင်းသား ထွက်ပြီ၊ ဘယ်သွား နွားကျောင်းမှာလဲ” မြင်သူများက သူမကိုပြောင်ပြန်၍ ရှက်ကာ နွားကို သတ်ပြန်သည်။</p> <p>နွားဘဝမှ သေ အချစ်မပြယ်သေး၍ ၄-ကြိမ်မြောက်၌ကား သူမဝမ်း၌ သန္ဓေယူဖွားသည်၊ ဘဝပြောင်း အောက်မေ့နိုင်သူဖြစ်ရကား ၄-ဘဝလုံး သူမ၏ အသတ်ခံရပုံကို မြင်၍ မိမိကိုယ်ကို သူမ(မိခင်)၏ လက်ဖြင့်သော်မျှ အထိမခံ၊ ထိလျှင် ငိုကြွေးသည်၊ အဖွားက ကျွေးမွေးရ၏။</p> <p>ကြီးလာသော မြေးကို အဖွားက မိခင်အထိမခံသောအကြောင်းကို မေးရာ မြေးက ၄-ဘဝဖြစ်စဉ်ကို တင်ပြလိုက်သည်။ အဖွားသည် မြေးကို ဖက်ငိုပြီး “ဤနေရာမှာ ငါတို့မနေသင့်” ဟု ဆိုလျက် မြေးကိုခေါ်ကာ ကျောင်းတကျောင်းသွား ရှင်ရဟန်းပြုကြ၊ မြေးအဖွားနှစ်ဦးလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဒေါသသည် အပြစ်ကြီး - လောက၊ သံသရာ ၂-မျိုးလုံး အပြစ်ကြီးသည်။ ဒေါသကြောင့် မိဘစသည် သတ်မိ၍ လောကပြစ်ကြီး၊ အဝီစိငရဲကျနိုင်၍ သံသရာပြစ်လည်း ကြီးသည်။ မိဘစသည် ပြစ်မှားမိသူများကို ကန်တော့၊ ၎င်းတို့က ကျေအေးသည်နှင့် တပြိုင်နက် ပြစ်မှုကင်းရကား မြန်မြန်ကင်းပျောက်သည်။</p> <p>မောဟအပြစ်ကြီး ဖြေးဖြေးပျောက် - မောဟကြောင့် မိဘ၊ စေတီ၊ ဗောဓိ၊ ရဟန်းတော်များ ပြစ်မှား၊ ရောက်ရာတိုင်းမှာ ကဲ့ရဲ့ခံရ၊ လောကပြစ်ကြီး၍ အာနန္တရိယကံကြောင့် ကပ်လုံးငရဲခံရ၊ သံသရာပြစ်လည်း ကြီးသည်။ ဝံရေ (အောင်းရေ) ကား အကြိမ်တရာလျှော်သော်လည်း မဖြူနိုင်၊ ဖြေးဖြေးမှ ကင်းပျောက်သည်။</p> <h3>၉-အကုသလသုတ်</h3> <p>အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်း ၃-မျိုးမှာ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ တို့တည်း။ တပ်မက်မှု လောဘသည် အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းတည်း၊ တပ်မက်သူ၏ ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် အားထုတ်မှုသည် အကုသိုလ်တည်း။ တပ်မက်သူသည် လောဘနှိပ်စက်အပ်၊ သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ နှောင်-<br> <br>စာမျက်နှာ-458 <hr> ဖွဲ့ခြင်း၊ ဆုံးရှုံးစေခြင်း၊ ကဲ့ရဲ့ခြင်း၊ နှင်ထုတ်ခြင်းများဖြင့် (ထင်ရှားမရှိသော ဝတ္ထုဖြင့် အပြစ်ဆိုကာ) သူတပါးအား ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေခြင်းသည်လည်း အကုသိုလ်တည်း။ ဤသို့လျှင် လောဘကြောင့်ဖြစ်၊ လောဘလျှင် အကြောင်းရင်းရှိ၊ ဖြစ်ကြောင်းရှိ၊ အထောက်အပံ့ ရှိကုန်သော အကုသိုလ်တရားယုတ် များစွာတို့သည် ထိုသူအား ဖြစ်ကုန်သည်။</p> <p>အမျက်ထွက်မှု ဒေါသ၊ တွေဝေမှု မောဟ တို့၌ အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်ပုံ လောဘနှင့် အတူပင်တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိ ပုဂ္ဂိုလ်ကို အချိန်မဟုတ် ပြောဆိုတတ်သူ၊ အမှားစကား ပြောဆိုတတ်သူ၊ အကျိုးမဲ့ စကား ပြောဆိုတတ်သူ၊ တရားမဲ့ ပြောဆိုတတ်သူ၊ ဝိနည်းစည်းကမ်းမဲ့ ပြောဆိုတတ်သူဟု ခေါ်ဆိုအပ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်နည်းဟူမူ-</p> <p>ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်များဖြင့် သူတပါးအား ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်၏။ အမှန်စကား ငြင်းပယ်၏၊ ဝန်မခံ၊ အမှားဖြင့် ဆိုအပ်သော် “ဤစကားသည် ဤအကြောင်းကြောင့် မမှန်-မဟုတ်” ဟု ထိုစကားကို ဖြေရှင်းရန် လုံ့လမပြုသောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့ နှိပ်စက်အပ်၊ သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ ယခုဘဝ၌ပင် ပင်ပန်းဆင်းရဲစွာနေရ၍ သေပြီးနောက်မှာလည်း လားရာဘဝဆိုးကို ပုံသေမျှော်လင့်အပ်သည်။ ဒေါသ၊ မောဟကြောင့် ပစ္စုပ္ပန်သံသရာ ဆင်းရဲရပုံ အတူဟောတော်မူပြီး၊ မာလောနွယ် ၃-ခု တို့ ဖျက်ဆီးရစ်ပတ် မြှေးယှက်အပ်သော အင်ကြင်းပင်၊ မျောက်ငိုပင်၊ ကြို့ပင်များသည် မကြီးပွားဘဲ ပျက်စီးရသကဲ့သို့ ပျက်စီးရသည်ဟု ဥပမာပြတော်မူသည်။</p> <p>ကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်း ၃-မျိုးမှာ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟ တို့တည်း။ မတပ်မက်ခြင်း အလောဘသည် ကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းတည်း၊ မတပ်မက်သူ၏ ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် အားထုတ်မှုသည် ကုသိုလ်တည်း။ မတပ်မက်သူသည် လောဘ မနှိပ်စက်အပ်၊ မသိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်များဖြင့် (ထင်ရှားမရှိသော ဝတ္ထုဖြင့် အပြစ်ဆိုကာ) သူတပါးအား ဆင်းရဲကို မဖြစ်စေခြင်းသည်လည်း ကုသိုလ်တည်း။ ဤသို့လျှင် အလောဘကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော ကုသိုလ်တရား များစွာတို့သည် ထိုသူအား ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ တို့၏ ကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်ပုံ အလောဘနှင့် အတူပင်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-459 <hr> ဤသဘောရှိသူပုဂ္ဂိုလ်ကို အချိန်သင့်၌ ပြောဆိုတတ်သူ၊ အမှန်ကို ပြောဆိုတတ်သူ၊ အကျိုးရှိရှိပြောဆိုတတ်သူ၊ တရားကိုပြောဆိုတတ်သူ၊ ဝိနည်းကိုပြောဆိုတတ်သူဟု ခေါ်ဆိုအပ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်နည်းဟူမူ-</p> <p>ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်များဖြင့် သူတပါးအား ဆင်းရဲကိုမဖြစ်စေ၊ စကားမှန်ကို ဝန်ခံ မပယ်ရှား၊ အမှားဖြင့် ဆိုအပ်သော် “သူ့စကားသည် သူ့အကြောင်းကြောင့် မမှန်မဟုတ်” ဟု ထိုစကားကို ဖြေရှင်းရန် လုံ့လပြုသောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘကြောင့်၊ ဒေါသကြောင့်၊ မောဟကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို အကြွင်းမဲ့ပယ်ပြီးရကား ယခုဘဝ၌ပင် ချမ်းသာစွာနေရ၊ ယခုဘဝ၌ပင် ငြိမ်းအေး၏။</p> <p>၃-ခုသော မာလောနွယ်တို့သည် အင်ကြင်းပင်၊ မျောက်ငိုပင်၊ ကြို့ပင်ကို ဖျက်ဆီးရစ်ပတ် မြှေးယှက်အပ်စဉ် လူတယောက်သည် ပေါက်တူးနှင့် ခြင်းတောင်းကို ယူလာပြီး ထိုမာလောနွယ်ကို အရင်းမှ ဖြတ်တောက်တူးဖြိုကာ အယုတ်သဖြင့် ပန်းရင်းရိုးမှ အမြစ်ငယ်များပါမကျန် နုတ်ပစ်သည်။ ထိုလူသည် ထိုမာလောနွယ်ကို နုပ်နုပ်စဉ်းဖြတ် ခွဲစိတ်ပြီး လေပူ၊ နေပူ၌ ခြောက်သွေ့စေ၊ မီးရှို့၊ ပြာချပြီး လေပြင်း၌မူလည်း လွှင့်၊ ရေစီးသန်သော မြစ်၌မူလည်း မျှောလိုက်သော် ထိုမာလောနွယ်သည် အကြွင်းမဲ့ပယ်ပြီး ဖြစ်သကဲ့သို့ လောဘစသောတရားများပယ်ပြီးဖြစ်သည်ဟု ဥပမာပြတော်မူသည်။</p> <p>မာလောနွယ်တန်ခိုး - အပင်မှမျိုးစေ့များ အင်ကြင်းပင်ကြီးများ အောက်ရောက်၊ မိုးရေစို၍ အပင်ပေါက်လာ၊ ဆိုင်ရာသစ်ပင်ကို ကပ်နွယ်တက်ချိန်မှစ၍ သစ်ပင်စောင့်နတ်များပင် မနေနိုင်တော့ပေ။ အကိုင်းအခက်များအားလုံးကို ခြုံငုံရစ်ပတ် ထူထဲနေရကား မိုးရွာလေတိုက်လိုက်လျှင် ၎င်းသစ်ပင် လဲကျပျက်စီး အဆုတ်မျှသာ ကျန်တော့သည်။</p> <p>ဥပမာနှီးနှောချက် - အင်ကြင်းပင်စသည်များနှင့် ဤသတ္တဝါ၊ မာလောနွယ် ၃-ပင်နှင့် အကုသလမူ ၃-ပါး၊ မာလောနွယ်ရစ်ပတ်ခြင်းနှင့် လောဘစသည်များ နှိပ်စက်ချိန်၊ အကိုင်းငယ်များ ပျက်စီးချိန်နှင့် ဒွါရရောက်လာသော ကိလေသာများကြောင့် အာပတ်ငယ်များသင့်၊ အကိုင်းကြီးများပျက်စီးခြင်းနှင့် အာပတ်ကြီးများ ရောက်ခြင်း၊ အမြစ်ရေစို၍ သစ်ပင်ကြီးလဲခြင်းနှင့် ပါရာဇိက ၄-ပါးရောက်၍ အပါယ်ကျခြင်း တူသည်။</p> <p>သုက္ကပက္ခ (အကောင်းဘက်) ၌ကား - အင်ကြင်းပင် စသည်နှင့်တူသော ဤသတ္တဝါကို မာလောနွယ်ဟူသော အကုသိုလ်လောဘစသည်များ ကြီးပွားခွင့်မရအောင်လာသော...<br> <br>စာမျက်နှာ-460 <hr> ယောက်ျားကား ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တည်း။ ပေါက်တူးနှင့်ပညာ၊ ခြင်းတောင်းနှင့်သဒ္ဓါ တူသည်။ ပေါက်တူးဖြင့် အမြစ်ဖြတ်သလို ဝိပဿနာပညာနှင့် လောဘစသည်ကို ဖြတ်သည်။ နုပ်နုပ်စဉ်းခြင်းနှင့် ခန္ဓာဆိုင်ရာအမှန်မြင်ခြင်း၊ မာလောနွယ် ဖောက်ခွဲခံရခြင်းနှင့် ကိလေသာများကို မဂ်ဉာဏ်ဖြင့်ဖောက်ခွဲခြင်း၊ ပြာဖြစ်ခြင်းနှင့် ရှိနေသေးသော ခန္ဓာငါးပါး လေနောက်ပါ၍ ပြာပျောက်သွားခြင်းနှင့် ဘဝသစ်မှာ ပဋိသန္ဓေမယူတော့ခြင်း တူသည်။</p> <h3>၁၀-ဥပေါသထသုတ်</h3> <p>ဥပုသ်နေ့တချိန် ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေသော ဘုရားရှင်ထံ ဝိသာခါ ရောက်လာရှိခိုးသည်။ “နေမွန်းတည့်ချိန်ကြီး သင်ဘယ်က လာခဲ့သနည်း”။ “ယနေ့ဥပုသ်နေ့ပါ၊ တပည့်တော် ဥပုသ်ကျင့်သုံးပါသည်”။ ဘုရားရှင်အမေးကို ဝိသာခါ လျှောက်ရာ၊ ဘုရားရှင်သည် ဂေါပါလဥပုသ် (နွားကျောင်းသားဥပုသ်)၊ နိဂဏ္ဌဥပုသ် (တက္ကတွန်းဥပုသ်)၊ အရိယာဥပုသ် ဟူသော ဥပုသ် ၃-မျိုးကို အကျိုးနှင့်တကွ အကျယ် မိန့်ကြားတော်မူသည်။</p> <p>နွားကျောင်းသားဥပုသ် (ဂေါပါလဥပုသ်) ဟူသည် - နွားကျောင်းသားသည် နွားရှင်များထံ ညနေချမ်းနွားများအပ်ပြီး “ယနေ့နွားများ ဤအရပ်မှာ ကျက်စားခဲ့ကြ၊ ဤအရပ်မှာ ရေသောက်ခဲ့ကြရသည်။ နက်ဖြန် ဤအရပ်မှာ ကျက်စား၍ ဤအရပ်မှာ ရေသောက်ကြရမည်” ဟု ဆင်ခြင်သကဲ့သို့၊ ဥပုသ်သည်အချို့သည်လည်း “ယနေ့ ငါ ဤခဲဖွယ်ကိုခဲ၍ ဤစားဖွယ်ကို စားခဲ့သည်။ နက်ဖြန် ဤခဲဖွယ်ကိုခဲ၍ ဤစားဖွယ်ကိုစားရမည်” ဟု ဆင်ခြင်သည်။ မက်မောခြင်းအဘိဇ္ဈာနှင့်တကွ ဖြစ်သောစိတ်ဖြင့် နေ့ကိုကုန်လွန်စေသော ထိုသူ၏ နွားကျောင်းသားဥပုသ်ကား ကြီးမြတ်သော အကျိုးအာနိသင်၊ အရောင်အလင်း ပျံ့နှံ့ခြင်းမရှိ။</p> <p>တက္ကတွန်းဥပုသ် (နိဂဏ္ဌဥပုသ်) ဟူသည် - တက္ကတွန်းရဟန်းများက တပည့်ကို “သင်သည် အရှေ့အရပ် ယူဇနာ ၁၀၀ အပြင်ဘက်ရှိ သတ္တဝါတို့၌ လက်နက်ကိုချထားလော (အနောက်-မြောက်-တောင် အတူ)” ဟု ဆောက်တည်စေကုန်၏။ ဤသို့လျှင် သတ္တဝါအချို့ကို သနားစောင့်ရှောက်ဖို့၊ တချို့ကို မသနားမစောင့်ရှောက်ဖို့ ဆောက်တည်စေကုန်သည်။ ထိုသူများက ဥပုသ်နေ့၌ တပည့်ကို “အဝတ်အားလုံး သင်ချွတ်ချပြီး ဘယ်နေရာ ဘယ်အချိန် ဘယ်သူ့အတွက်မှ ငါကြောင့်ကြမှုမဖြစ်၊ ငါ၏အတွင်းအပြင်မှာ ဘာပရိက္ခရာ၌သော်မျှလည်း ငါကြောင့်ကြမှုမရှိ” ဟု ဆိုရမည်ဟု ဆောက်တည်စေကုန်သည်။</p> <p>ဤသို့ပင် ဆောက်တည်စေသော်လည်း ထိုသူ၏ မိဘများက “ဤသူကား ငါတို့သား” ဟု သိကြသည်။ ထိုသူကလည်း “ဤသူတို့ကား ငါ့မိဘများ” ဟု သိသည်။ ထိုသူ၏...<br> <br>စာမျက်နှာ-461 <hr> သားမယား အလုပ်သမားများကလည်း အလားတူ အမှန်သိ၊ ထိုသူကလည်း အမှန်သိသည်၊ ဤသို့လျှင် အမှန်တရားကို ဆောက်တည်စေရာ အခါ၌ပင် အမှားဆိုခြင်းကို ဆောက်တည်စေသည် မည်ကုန်၏။ ထိုသူ၏ ဤသို့ဆောက်တည်ခြင်းကို အမှားဆိုခြင်းဟု ငါဆို၏။ ထိုညဉ့်လွန်သဖြင့် စည်းစိမ်များကို မပေးဘဲသာ ထိုသူသုံးဆောင်၏။ ထိုသူ၏ ဤသို့ သုံးဆောင်ခြင်းကို မပေးဘဲ ယူခြင်းဟု ငါဆို၏။ ဤသို့ ကျင့်သုံးအပ်သော တက္ကတွန်းဥပုသ်ကား ကြီးမြတ်သောအကျိုးအာနိသင် အရောင်အလင်း ပျံ့နှံ့ခြင်းမရှိ၊ (ဤ၌စကားကျန်သည်၊ အဓိပ္ပာယ်ကား ကောင်းကျိုးလုံးဝမရှိဟုသိ)။</p> <h3>အရိယာဥပုသ် ဟူသည် -</h3> <p>ဗြဟ္မဥပုသ် - အရိယာတပည့်သည် ညစ်ညူးသောစိတ်ကို အရဟံစသော ဘုရားဂုဏ်ကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် ဖြူစင်စေခြင်းတည်း၊ အောက်မေ့သူ၏စိတ်သည် ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်ခြင်းဖြစ်သည်။ စိတ်ညစ်ကြောင်း ကိလေသာများကင်းကုန်သည်၊ ညစ်နွမ်းသောဦးခေါင်းကို သျှိသျှားမှုန့်၊ မြေညက်၊ ရေ ထိုအားလျော်သော လုံ့လကို အစွဲပြုခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် ဖြူစင်စေသကဲ့သို့တည်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို ဗြဟ္မဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ ဘုရားနှင့်အတူ နေရသူ၊ ဘုရားကိုအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်သူ၊ စိတ်ညစ်ကြောင်းကိလေသာ ပျောက်သူဟု ဆိုအပ်သည်။ (၃-က)</p> <p>ဓမ္မဥပုသ် - အရိယာတပည့်သည် ညစ်ညူးသောစိတ်ကို သွာက္ခာတတာ စသောတရားဂုဏ်ကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် ဖြူစင်စေခြင်းတည်း၊ အောက်မေ့သူ၏စိတ်သည် ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ စိတ်ညစ်ကြောင်း ကိလေသာများကင်းကုန်သည်၊ ညစ်ညူးသောကိုယ်ကို ကျောက်မှုန့်နှင့် ချိပ်စပ်ပြုအပ်သော ကြေးနှုန်းဝတ္ထု၊ ရေချိုးကသယ်မှုန့်၊ ရေ ထိုအားလျော်သော လုံ့လကို အစွဲပြုခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် စင်စေသကဲ့သို့တည်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို ဓမ္မဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ တရားတော်နှင့်အတူနေသူ၊ တရားအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင် ဝမ်းမြောက်သူ၊ စိတ်ညစ်ကြောင်း ကိလေသာကင်းသူဟု ဆိုအပ်သည်။ (၃-ခ)</p> <p>သံဃဥပုသ် - သုပ္ပဋိပ္ပန္နတာ စသော သံဃဂုဏ်ကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း၊ ညစ်နွမ်းသောအဝတ်ကို မီးဖြင့်ပေါင်းအပ်သော အငွေ့ဆပ်ပြာ၊ နွားချေး၊ ရေ ထိုအားလျော်သော လုံ့လကိုအစွဲပြုခြင်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို သံဃဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ သံဃာတော်နှင့်အတူနေသူ၊ သံဃာကိုအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင် ဝမ်းမြောက်သူဟုဆိုအပ်သည်။ (ဗုဒ္ဓဓမ္မကဲ့သို့ နောက်လည်းအတူပင်) (၃-ဂ)</p> <p>သီလဥပုသ် - မကျိုးမပေါက် မပြောက်မကျားမှုကြောင့် တဏှာကျွန်မှလွတ်ကာ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်၊ အမှားမသုံးသပ်အပ်၊ သမာဓိဖြစ်စေတတ်သော မိမိသီလများကို...<br> <br>စာမျက်နှာ-462 <hr> အဖန်တလဲလဲအောက်မေ့ခြင်း၊ ညစ်နွမ်းသောကြေးမုံကို ဆီ၊ ပြာ၊ သားမြီး၊ သင်ပန်းလျှော်ခွေ၊ ထိုအားလျော်သောလုံ့လကို အစွဲပြုခြင်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို သီလဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ သီလနှင့်အတူနေသူ၊ သီလကိုအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်သူ ဆိုအပ်သည် (၃-ဃ)</p> <p>ဒေဝတာဥပုသ် - စာတုမဟာရာဇ်၊ တာဝတိံသာစသော နတ်နှင့်ဗြဟ္မာများသည် သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ သုတ၊ စာဂ၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံကြခြင်းကြောင့် ဤလူ့ဘုံမှစုတေ၍ နတ်ဗြဟ္မာများ ဖြစ်ကြသည်၊ ငါ့အားလည်း ထိုသဒ္ဓါစသော တရားများ ရှိကြကုန်၏ဟု နတ်များကို သက်သေထား၍ မိမိ၏ သဒ္ဓါစသော ဂုဏ်များကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း၊ ညစ်နွမ်းသော ရွှေငွေကို မိုက်လုံဝ၊ ဆားငန်မြေ၊ နီမှုန့်၊ မီးပျောင်းနှင့် ညှပ် ထိုအားလျော်သော လုံ့လကို အစွဲပြုခြင်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို ဒေဝတာဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ နတ်များနှင့် အတူနေသူ၊ နတ်များကိုသက်သေထား၍ မိမိ၏သဒ္ဓါစသော ဂုဏ်ကို အာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်သူ... ဆိုအပ်သည်။ (၃-င)</p> <p>ထိုအရိယာတပည့်သည် ဤသို့ဆင်ခြင်၏ - ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ သူ့အသက်မသတ်၊ ငါလည်း ယနေ့တနေ့နှင့်တည မသတ်ဘဲ နေပါအံ့၊ ဤအကြောင်းဖြင့်လည်း ရဟန္တာများကို အတုလိုက်အံ့၊ ငါ့အား ဥပုသ်စောင့်သုံးခြင်းလည်း ဖြစ်မည်။</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ သူ့ဥစ္စာမခိုး၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ ယုတ်မာသော မေထုန်မှုမပြု၊ ငါလည်း...</p> <p>မုသားမပြော၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ ယစ်မူးခြင်း အကြောင်းဖြစ်သော သေအရက်မသောက်၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ တထပ်သာစား၍ ညစာမစား၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ ကသီဆို တီးမှုတ်ခြင်း၊ သူတော်ကောင်းတရား၏ ဆူးငြောင့်ဖြစ်သော ပွဲကြည့်ခြင်း၊ ပန်းပန်၊ နံ့သာမှုန့်ခြယ်၊ နံ့သာပျောင်းလိမ်းခြင်း မပြု၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ မြင့်မြတ်သောနေရာ၌ မနေ၊ ငါလည်း...</p> <p>ဤကား အရိယာဥပုသ် ဖြစ်သည်၊ ဤဥပုသ်ကား ကြီးမြတ်သော အကျိုးအာနိသင် အရောင်အလင်းပျံ့နှံ့ခြင်း ရှိသည်၊ အဘယ်မျှလောက်အကျိုးစသည်ရှိသနည်းဟူမူ - ရတနာများစွာရှိသော အင်္ဂ၊ မဂဓ၊ ကာသိ၊ ကောသလ၊ ဝဇ္ဇီ၊ မလ္လာ၊ စေတိယ၊ ဝံသ၊ ကုရု၊ ပဉ္စာလ၊ မစ္ဆ၊ သူရသေန၊ အဿက၊ အဝန္တိ၊ ဂန္ဓာရ၊ ကမ္ဘောဇ ဟူသော တိုင်းကြီး ၁၆-<br> <br>စာမျက်နှာ-463 <hr> တိုင်းတို့၌ အုပ်ချုပ် မင်းလုပ်ရခြင်းသည် အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိသော ဥပုသ်၏ ၁၆-စိတ်စိတ် တစိတ်လောက်မျှ မမီနိုင်၊ ထိုသို့ဖြစ်ရကြောင်းကား လူမင်းစည်းစိမ်သည် နတ်ချမ်းသာကို ထောက်လျှင် အနည်းငယ်မျှသာ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၅၀-သည် စာတုမဟာရာဇ်နတ်တို့၏ တနေ့တညဉ့်သာဖြစ်၏။ ထိုညဉ့်ဖြင့် ညဉ့် ၃၀-သည် တလ၊ ထိုလဖြင့် ၁၂-လသည် တနှစ်ဖြစ်၏။ ထိုနှစ်ဖြင့် နတ်တို့၏အနှစ် ၅၀၀-သည် စာတုမဟာရာဇ်နတ်သက်ဖြစ်၏။ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ အချို့သူသည် အဋ္ဌင်္ဂဥပုသ်ကို စောင့်သုံးပြီး သေလျှင် စာတုမဟာရာဇ် နတ်တို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ် ရောက်နိုင်သော အကြောင်းရှိသည်။ ဤအကြောင်းကိုရည်၍ လူမင်းစည်းစိမ်သည် နတ်ချမ်းသာကိုထောက်လျှင် အနည်းငယ်မျှသာဖြစ်သည်ဟူသော ဤစကားကို ဆိုခဲ့၏။</p> <p>လူတို့အနှစ် တရာ - တာဝတိံသာတရက်၊ တာဝတိံသာ နတ်သက်တထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၂-ရာ - ယာမာတရက်၊ ယာမာနတ်သက် ၂-ထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၄-ရာ - တုသိတာတရက်၊ တုသိတာနတ်သက် ၄-ထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၈-ရာ - နိမ္မာနရတိတရက်၊ နိမ္မာနရတိ နတ်သက် ၈-ထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် တထောင့် ၆-ရာ - ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီတရက်၊ ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီ နတ်သက်တသောင်း ၆-ထောင်။</p> <p>(စာတုမဟာရာဇ်ကဲ့သို့ နတ်စည်းစိမ်အားလုံး ပြည့်စုံစွာမှတ်)။ ဂါထာအားဖြင့်လည်း ဥပုသ်အကျိုးကို ဝိသာခါအား ဘုရားဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဥပုသ်အမည်အဓိပ္ပာယ် - နွားကျောင်းသားများနှင့် အတူနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ဥပုသ်၊ တက္ကတွန်းများစောင့်သုံးသောဥပုသ်၊ အရိယာများ စောင့်သုံးသော ဥပုသ်ဟု ပြည့်စုံစွာမှတ်၊ အမှတ် ၁-ဥပုသ်သည် အရိယာဥပုသ်သာ ဖြစ်သော်လည်း ကြံစည်မှု မစင်ကြယ်၍ နွားကျောင်းသားဥပုသ်အစု၌ တည်သည်။</p> <p>ဗြဟ္မာ့ဥပုသ် - ဗြဟ္မအရ ဘုရားရှင်တည်း၊ ဘုရားဂုဏ်အောက်မေ့သော ဥပုသ်ဟုမှတ်။ သီလ အရ လူများအတွက် လူ့သီလ၊ ရဟန်းများအတွက် ရဟန်းသီလတည်း။ လူ့သီလကို ငါးပါးသီလ၊ ၁၀-ပါးသီလဟု ဆိုသဖြင့် လူများ ၁၀-ပါးသီလ စောင့်နိုင်ပုံသိ။</p> <p>ဥပုသ်စောင့်သုံးခြင်း - နက်ဖြန် ဥပုသ်နေ့အတွက်ဟုကြံပြီး ယနေ့ပင် စားသောက်ဖွယ်များကိုကား စီစဉ်နိုင်ပါသည်၊ ဥပုသ်နေ့၌ နံနက်စောစောထပြီး ရဟန်းယောက်ျား၊ မိန်းမ၊ ၁၀-ပါးသီလ လက္ခဏာကိုသိသော ဥပါသကာ ဥပါသကီတို့ထံမှာ နှုတ်မြွက်၍ ဥပုသ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-464 <hr> ယူရမည်၊ ပါဠိမသိလျှင် “ဘုရားပညတ်သော ဥပုသ်ကို ဆောက်တည်ပါ၏” ဟု ဆောက်တည်ရမည်၊ မည်သူကိုမျှ မရလျှင် မိမိဘာသာလည်း ဆောက်တည်နိုင်သည်။ နှုတ်ဖြင့်ကား ဆိုရမည်သာ၊ သူတပါးချုပ်ချယ်မည့် အမှုမျိုး မစီမံရ၊ အမြတ်အစွန်း ရေတွက်ခြင်းဖြင့်လည်း အချိန်မကုန်စေရ၊ အိမ်၌ ဆွမ်းခံကိုယ်တော်လို ဣန္ဒြေရရ စားပြီး ကျောင်းသွား တရားနာ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းသော်လည်း နှလုံးသွင်းနေရမည်။</p> <h3>(၈) ၃-အာနန္ဒဝဂ်</h3> <h3>၁-ဆန္ဒသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဆန္ဒပရိဗိုဇ်သည် အရှင်အာနန္ဒာထံ လာပြီး “သင်တို့လည်း ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟပယ်ခြင်းကို ပညတ်ကြသလော” ဟု မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ငါတို့သည်သာ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟပယ်ခြင်းကို ပညတ်ကြသည်” မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>“ရာဂ စသည်၌ ဘယ်အပြစ်မြင်၍ ရာဂ စသည်ပယ်ခြင်းကို သင်တို့ ပညတ်ကြသနည်း” ဟု ပရိဗိုဇ်က မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက “တပ်မက်သူသည် ရာဂနှိပ်စက်အပ် သိမ်းကျုံးယူအပ်သော စိတ်ရှိရကား မိမိ၊ သူတပါး ၂-ဦးသား ဆင်းရဲရန် လှုံ့ဆော်မိသည်၊ ဒုက္ခ ဒေါမနဿကိုလည်း ခံစားရသည်၊ ကိုယ်နှုတ်စိတ် ပြစ်မှုများကို ပြုကျင့်တတ်သည်၊ သူကျိုး ကိုယ်ကျိုး ၂-မျိုးလုံးကိုလည်း အမှန်အတိုင်း မသိ၊ ရာဂပယ်မှ အပြန်ဖြစ်သော ကောင်းကျိုးချမ်းသာများ ရရှိသည်။ ရာဂသည် ကန်းအောင် ပညာမျက်စိ မရှိအောင် ပြုတတ်၏။ ပညာဉာဏ်ကို မပြုတတ်၊ ကမ္မဿကပညာ၊ ဈာနပညာ၊ ဝိပဿနာပညာကို ချုပ်ကွယ်စေတတ်သည်၊ ပင်ပန်းခြင်းအဖို့ရှိ၍ ငြိမ်းအေးမှုကို မဖြစ်စေတတ်၊ ဒေါသ၊ မောဟအပြစ်များ နည်းတူပင်တည်း။ ရာဂ စသည်၌ ဤအပြစ်များမြင်၍ ပယ်ခြင်းကို ငါတို့ ပညတ်ကြသည်” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ရာဂ စသည်ကို ပယ်ရန် လမ်းစဉ်အကျင့်ကို မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက အသိမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ အကြံမှန် သမ္မာသင်္ကပ္ပ စသော အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိ အရိယာမဂ်တရားဟု ဖြေလိုက်သည်။ ပရိဗိုဇ်က “လမ်းစဉ်အကျင့်သည် ကောင်းပါပေ၏။ မမေ့မလျော့ရန် သင့်လှပါပေ၏” ဟု လျှောက်သည်။</p> <h3>၂-အာဇီဝကသုတ်</h3> <p>ကောသမ္ဗီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ အရှင်အာနန္ဒာ နေထိုင်စဉ် အာဇီဝက၏ တပည့် သူကြွယ်တယောက်သည် အရှင်အာနန္ဒာထံ လာပြီး “ဘယ်သူများ တရားသည် ကောင်းစွာဟောကြားအပ်သော တရားဖြစ်ပါသနည်း၊ ဘယ်သူများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ကျင့်ကြပါသနည်း၊ ဘယ်သူများသည် လောက၌ ပြုပြီးဖြစ်ကြပါသနည်း” ဟု မေးရာ “သိလို၍ လာသည်မဟုတ်၊ စုံစမ်းလို၍ လာကြောင်း” အရှင်အာနန္ဒာ...<br> <br>စာမျက်နှာ-465 <hr> သိသဖြင့် “သင့်ကို ပြန်မေးမည်၊ ကြိုက်သလိုဖြေ၊ ဤအရာကို သင်ဘယ်သို့ ထင်သနည်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟပယ်ရန် ဟောသူများ တရားသည် ကောင်းစွာ ဟောကြားအပ်သော တရားဖြစ် မဖြစ် သင့်စိတ် ဘယ်သို့ရှိသနည်း” ပြန်မေးလိုက်သည်။</p> <p>“ရာဂ စသည် ပယ်ရန် ဟောသူများတရားသည် ကောင်းစွာ ဟောကြားအပ်သော တရားဖြစ်ပါ၏၊ တပည့်တော်စိတ် ဤအတိုင်းရှိပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“ရာဂစသည် ပယ်ရန် ကျင့်သူများသည် လောက၌ ကောင်းစွာကျင့်သူများ ဖြစ် မဖြစ်၊” “ဖြစ်ပါသည်ဘုရား”၊ “ရာဂ စသည်ကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်ပြီးသူများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ပြုပြီးသူများ ဖြစ် မဖြစ်” “ဖြစ်ပါသည်ဘုရား”။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက သူကြွယ်အား ဤစကားများအရ သင်သည်ပင် ထိုအမေးကို ဖြေဆိုပြီး ဖြစ်သည်မိန့်ရာ သူကြွယ်က “အရှင်အာနန္ဒာ၊ အံ့ဖွယ်လွန်ကဲ ထူးကဲပါပေစွ၊ မိမိအယူဝါဒကို ချီးမြှောက်ပင့်တင်ခြင်း၊ သူတပါးအယူဝါဒကို ရှုတ်ချခြင်း အလျင်းမရှိပါ၊ အကြောင်းသင့်ရာ၌သာ တရားဟောပြောခြင်း ဖြစ်ပါပေ၏၊ အကျွန်ုပ်အမေး၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကိုလည်း ဖြေဆိုပြီး ဖြစ်ပါ၏၊ မိမိကိုယ်ကိုလည်း မချီးမြှောက်၊ ရာဂစသည် ပယ်ရန် ဟောကြားသော အရှင်ဘုရားများ တရားသည် ကောင်းစွာ ဟောအပ်သော တရားပါတည်း၊ ရာဂစသည် ပယ်ရန်ကျင့်သော အရှင်ဘုရားများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ကျင့်သူများပါတည်း၊ ရာဂစသည်ကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်ပြီးသော အရှင်ဘုရားများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ပြုပြီးသူများပါတည်း” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၃-မဟာနာမသက္ကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သက္ကတိုင်း ကပိလဝတ်ပြည် နိဂြောဓာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မကျန်းမမာရာမှ ထမြောက်တော်မူကာစ ဘုရားရှင်ထံ သာကီဝင်မင်း မဟာနာမ် ရောက်လာပြီး “တည်ကြည်သူအားသာ ဉာဏ်ဖြစ်၏ဟု ဟောသော ဘုရားတရားကို တပည့်တော်သိရသည်မှာ ကြာလှပါပြီ၊ သမာဓိနှင့် ဉာဏ် မည်သူက ရှေးဦးစွာဖြစ်၍ မည်သူက နောက်မှဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်သည်။ “နာလံထစ ဘုရားရှင်အား မဟာနာမ်သည် နက်နဲသောပြဿနာကို မေးနေသည်။ မဟာနာမ်ကို တနေရာခေါ်ပြီး ငါတရားဟောရလျှင် ကောင်းပေမည်” ဟု အရှင်အာနန္ဒာကြံပြီး မဟာနာမ်၏လက်ကို ဆွဲလျက် (လက်ယာလက်မောင်းကို လက်မဖြင့် တို့ခေါ်လျက်) တနေရာသွားကာ ဤစကားဆိုသည်။ မဟာနာမ်၊ ကျင့်ဆဲသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာကိုလည်းကောင်း၊ ကျင့်ပြီး အသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာကိုလည်းကောင်း ဘုရားရှင်ဟောတော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-466 <hr> သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ဥစ္စာ - သီလ ဟူသည် ပါတိမောက္ခသံဝရသီလ စသော သီလများတည်း။ သမာဓိ ဟူသည် ပထမဈာန်စသော ဈာန် ၄-ပါးတည်း။ ပညာ ဟူသည် ဒုက္ခစသော သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်သိခြင်းတည်း။</p> <p>ဤသို့ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာတပည့်သည် အာသဝေါတရားများကုန်ခန်းခြင်းကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝမှာပင် ဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်လျက်နေသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ရှေ့နောက်မှတ်ရန် - အရဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် အသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာကိုဟောသည်၊ သေက္ခသမာဓိနောင်မှ သေက္ခဝိပဿနာဉာဏ်၊ အသေက္ခဖိုလ်ဉာဏ်ဖြစ်သည်။ သေက္ခဝိပဿနာဉာဏ်နောင်မှ အသေက္ခဖိုလ်သမာဓိဖြစ်သည်။ သမ္ပယုတ်ဖြစ်ကြသော သမာဓိနှင့် ဉာဏ်တို့အား တချိန်တည်းသာ။</p> <h3>၄-နိဂဏ္ဌသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော ပြာသာဒ်ဆောင် ပေါက်သော ကျောင်း၌နေစဉ် အဘယနှင့် ပဏ္ဍိတကုမာရက လိစ္ဆဝီမင်း ၂-ဦး အရှင်အာနန္ဒာထံ လာကြပြီး အဘယလိစ္ဆဝီမင်းက “အရှင်ဘုရား၊ နာဋပုတ္တ တက္ကတွန်းသည် တရားအားလုံးကို သိမြင်၏၊ သွားစဉ်၊ ရပ်စဉ်၊ အိပ်စဉ်၊ နိုးနေစဉ်၊ အခါခပ်သိမ်း ငါ့ဉာဏ်အမြင် ရှေးရှုထင်နေ၏ဟု အကြွင်းမရှိသော ဉာဏ်အမြင်ကို ဝန်ခံ၏။ ထိုတက္ကတွန်းသည် ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် ကံဟောင်းများ ပျက်စီးခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ မပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် ကံသစ်များ၏ အကြောင်းကို သတ်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ပညတ်၏။ ဤသို့ ကံကုန်၍ ဆင်းရဲကုန်၊ ဆင်းရဲကုန်၍ ခံစားမှုကုန်၊ ခံစားမှုကုန်၍ ဆင်းရဲအားလုံး ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံးရမည်၊ ဤသို့ကိုယ်တိုင်ရှုအပ်သော ကိလေသာများကို ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံး စေတတ်သော ထိုစင်ကြယ်သောအကျင့်ဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲကို လွန်မြောက်၏ဟု ဟောပါသည်။ ဤအရာ၌ ဘုရားရှင် ဘယ်သို့ဟောတော်မူပါသနည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက “အဘယ် သတ္တဝါများ စင်ကြယ်ရန်၊ ပူဆွေး ငိုကြွေးခြင်းများ လွန်မြောက်ရန်၊ ဆင်းရဲခြင်း နှလုံးမသာခြင်းများ ချုပ်ပျောက်ရန်၊ အရိယာမဂ်ရ၍ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုရန် ဘုရားရှင် ကောင်းစွာ ဟောကြားအပ်သည်၊ ကိလေသာများ ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံးစေတတ်သော စင်ကြယ်သောအကျင့် ၃-မျိုးရှိသည်၊ ၃-မျိုးမှာ သီလနှင့်ပြည့်စုံအောင် အားထုတ်ခြင်း၊ ဈာန် ၄-ပါးရအောင်အားထုတ်ခြင်း၊ အရဟတ္တဖိုလ် ရအောင် အားထုတ်ခြင်း ဟူသော အကျင့် ၃-မျိုးတည်း။</p> <p>ထိုအကျင့်များရှိသောရဟန်းသည် ကံသစ်ကိုလည်း မပြုလုပ်၊ ကံဟောင်းကိုလည်း တွေ့ထိတွေ့ထိ၍ ကင်းအောင်ပြုသည်၊ ကိလေသာများကို ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံးစေတတ်သည့်...<br> <br>စာမျက်နှာ-467 <hr> ဤစင်ကြယ်သောအကျင့်သည် ကိုယ်တိုင်ရှုမြင်နိုင်သော အခါမလင့်အကျိုးပေး၍ “လာရှုပါ” ဟု ဆောင်ပြထိုက်သော၊ မိမိကိုယ်စိတ်၌ ဆောင်ထားထိုက်၍ ပညာရှိများသာ ကိုယ်စီသိနိုင် ခံစားနိုင်သောအကျင့်ဖြစ်သည်” ဘုရားရှင်ဟောကြောင်း အဘယအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ထိုအခါ ပဏ္ဍိတကုမာရက လိစ္ဆဝီမင်းက “အဆွေအဘယ၊ အရှင်အာနန္ဒာ၏ တရားကောင်းကို တရားကောင်းအနေဖြင့် သင်ဘာ့ကြောင့် ကောင်းချီးမခေါ်ပါသနည်း” ဟု ဆိုရာ အဘယလိစ္ဆဝီမင်းက “အဆွေ၊ ငါဘာ့ကြောင့် ကောင်းချီးမခေါ်ဘဲ ရှိပါအံ့နည်း၊ ကောင်းချီးမခေါ်သူ၏ ဦးခေါင်းသည်လည်း ပြတ်ကျရာ၏” ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>တရားပိုင်းခြားပုံ - သီလဖြင့် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၂-ပါးစီကို ဟောအပ်သည်၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ်များ သီလကောင်းစွာ ဖြစ်နိုင်ကြ၍တည်း။ ဈာန်သမာဓိ ပြည့်စုံခြင်းဖြင့် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၃-ခုစီတို့ကိုယူ၊ အနာဂါမ်သည် သမာဓိကောင်းစွာ ဖြည့်နိုင်၍တည်း။ သီလ၊ သမာဓိအရလည်း အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဉ်သော သီလ၊ သမာဓိများကိုသာ ဤ၌ လိုအပ်သော်လည်း တပါးစီနှင့်စပ်၍ အကျင့်ကိုပြခြင်းငှာ သီးခြားဒေသနာ တင်သည်ဟုလည်း ဆရာအချို့ မိန့်ကြသေးသည်။</p> <h3>၅-နိဝသကသုတ်</h3> <p>ချဉ်းကပ်ရှိခိုးထိုင်နေသော အရှင်အာနန္ဒာအား ဘုရားရှင်က “မိတ်ဆွေ ချစ်ကျွမ်းဝင်သူ ဆွေမျိုးသားချင်းများကို စောင့်ရှောက်လိုကြလျှင်၊ ယင်းတို့ကလည်း သင်တို့စကားကို နာယူထိုက်သည်ဟု မှတ်ထင်ကြလျှင် ထိုသူများကို ၃-နေရာတို့၌ သင်တို့က ဆောက်တည်စေအပ်၊ သွင်းထားအပ်၊ တည်စေအပ်ကြသည်။<br> ၃-နေရာတို့မှာ -</p> <p>၁။ မြတ်စွာဘုရားသည် အရဟံစသော ဂုဏ်တော်အပေါင်းနှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏ဟု ဘုရားရှင်အပေါ် မတုန်မလှုပ် ယုံကြည်ခြင်း၌လည်းကောင်း၊</p> <p>၂။ တရားတော်သည် သွာက္ခာတတာ စသော... ၏ ဟု တရားတော်အပေါ် မတုန်မလှုပ် သက်ဝင်ယုံကြည်ခြင်း၌ လည်းကောင်း၊</p> <p>၃။ သံဃာတော်သည် သုပ္ပဋိပ္ပန္နတာ စသော... ၏ ဟု သံဃာတော်အပေါ် မတုန်မလှုပ် သက်ဝင်ယုံကြည်ခြင်း၌ လည်းကောင်း ဆောက်တည်စေအပ်ကြသည်။</p> <p>ပထဝီစသော ဓာတ်ကြီးလေးပါးတို့ တမျိုးတဖုံ ဖောက်ပြန်ခြင်း (မြေဓာတ်၏ လက္ခဏာက ရေဓာတ်၏လက္ခဏာသို့ ဖောက်ပြန်ခြင်း) ဖြစ်နိုင်ရာသေး၏။ ရတနာသုံးပါး၌ မတုန်မလှုပ် သက်ဝင်ယုံကြည်သော အရိယာသာဝကအား တမျိုးတဖုံ ဖောက်ပြန်ခြင်းကား မဖြစ်နိုင်ရာသည်သာတည်း။ အရိယာသာဝကအား ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ ဖြစ်ရလတ္တံ့သော ဖောက်ပြန်မှု အကြောင်းမရှိချေ၊ ဤ ၃-နေရာတို့တည်း” ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-468 <hr> တမျိုးတဖုံ မဖောက်ပြန် - အရိယာသာဝကသည် ဘဝပြောင်းသော်လည်း ရတနာသုံးပါး၌ ကြည်ညိုမှုမပျက်၊ အပါယ်လေးပါးဂတိမရောက်တော့၊ လူ့ဘဝမှ နတ်၊ ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့သာ ပြောင်းလဲမှုရှိသည်။</p> <h3>၆-၇။ ပထမ၊ ဒုတိယ ဘဝသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား “ဘဝ၊ ဘဝဟု ဆိုအပ်ပါ၏၊ အဘယ်မျှလောက် အတိုင်းအရှည်ဖြင့် ဘဝဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “ကာမဘုံ၌ အကျိုးပေးမည့်ကံ မဖြစ်ခဲ့လျှင် ကာမဘဝ ဖြစ်လာနိုင်မည်လော” “မဖြစ်လာနိုင်ပါ”။</p> <p>ဤသို့လျှင် ကံသည် လယ်ယာမြေ၊ ဝိညာဉ်ကား မျိုးစေ့၊ တဏှာကား အစေးရေနှင့် အသီးသီးတူသည်၊ အဝိဇ္ဇာဖုံးကာ တဏှာအချုပ်ခံကြရသော သတ္တဝါများအား ယုတ်နိမ့်သော ကာမဘုံ၌ ဝိညာဉ်သည် တည်၏။ ဤသို့တည်သော် နောက်ဘဝသစ် ဖြစ်ရသည်၊ (ဒုတိယသုတ်အတွက်... ယုတ်နိမ့်သော ကာမဘုံ၌ ကံစေတနာသည် တည်၏၊ ကံတောင့်တခြင်းသည် တည်၏၊ ဤသို့တည်သော်-နောက်ဘဝသစ် ဖြစ်ရသည်။)</p> <p>“ရူပဘုံ၊ အရူပဘုံ၌ အကျိုးပေးမည့်ကံ မဖြစ်ခဲ့လျှင် ရူပဘဝ၊ အရူပဘဝ ဖြစ်လာနိုင်မည်လော”၊ “မဖြစ်လာနိုင်ပါ” စသည်ဖြင့် ကာမဘုံကဲ့သို့ပင် ဤသို့ မေးဖြေပြုကာ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၈-သီလဗ္ဗတသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာအား ဘုရားရှင်က “သက်စွန့်ဆံဖျား အားထုတ်အပ်သော အလေ့အကျင့်၊ အကျင့်မြတ်ကျင့်သုံးမှု၊ ထင်ထားသော အမြတ်တရား - ဤ (မူ ၃-ချက်) အားလုံးသည် လိုအပ်သော အကျိုးရှိပါသလော”၊ “တထစ်ချမဖြေသင့်ပါ၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဝေဖန်လော” မိန့်ရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ဤမူ ၃-ချက်အားလုံးကို မှီဝဲသူအား အကုသိုလ်တိုးပွား၍ ကုသိုလ်ဆုတ်ယုတ်လျှင် ဤမူ ၃-ချက်အားလုံးသည် အကျိုးမရှိနိုင်ပါ၊ အကုသိုလ်ဆုတ်ယုတ်၍ ကုသိုလ်ပွားမှ အကျိုးရှိနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်ရာဘုရားရှင် နှစ်သက်တော်မူသည်။</p> <p>သူ့စကားကို ဘုရားရှင်နှစ်သက်ကြောင်း သိသော အာနန္ဒာသည် ထိုင်ရာမှထ ဘုရားရှိခိုး အရိုအသေပြု ထွက်သွားသည်၊ အရှင်အာနန္ဒာသွား၍ မကြာမီပင် ဘုရားရှင်က “အာနန္ဒာသည် သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်ပင် ဖြစ်လင့်ကစား ထိုအာနန္ဒာနှင့် ပညာအရာ ညီမျှသူကို အရမလွယ်” ဟု ရဟန်းများအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>အကျိုးမရှိနိုင်ပါ - ကမ္မဝါဒီ၊ ကိရိယဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်များ၏ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်မှ တပါးသော သာသနာပပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အယူအဆ လုပ်ငန်းစဉ်များသည် အကျိုးမရှိနိုင်ပါ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-469 <hr> သာသနာတော်ကို အစထား၍ ကမ္မဝါဒီ၊ ကိရိယဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အားလုံးသော ရှင်ရဟန်းအဖြစ်များသာ အကျိုးရှိနိုင်သည်။</p> <h3>၉-ဂန္ဓဇာတသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား “အမြစ်၊ အနှစ်၊ အပွင့်၊ နံ့သာမျိုး ၃-ပါးတို့သည် လေအောက်သို့သာ ရနံ့သွား၍ လေညာသို့ မသွားနိုင်ပါဘုရား၊ လေအောက်၊ လေညာ ၂-နေရာလုံးသို့ သွားနိုင်သော နံ့သာမျိုး တစုံတရာရှိနိုင်ပါသလော” ဟု မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ရှိ၏ဟု အောက်ပါအတိုင်း ဆက်မိန့်သည်။</p> <p>ဤလောကဝယ် အကြင်ရွာနိဂုံး၌ သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဝန်တိုမှုအညစ်အကြေးမှ ကင်းသောစိတ်ဖြင့် အိမ်ကို အုပ်ချုပ်နေ၏၊ လွတ်လွတ်စွန့်လေ့ရှိ၏၊ ဆေးကြောပြီးသောလက်ရှိ၏၊ စွန့်ကြဲမှု၌ မွေ့လျော်၏၊ တောင်းခံသူတို့နှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိ၏၊ ပေးကမ်းဝေဖန်ခြင်း၌ ပျော်ပိုက်၏။</p> <p>ရဟန်း ပုဏ္ဏားများသည်လည်းကောင်း၊ နတ်များသည်လည်းကောင်း၊ ထိုသူ၏ ဂုဏ်သတင်းကို အရပ် ၄ မျက်နှာတို့၌ “ဤမည်သော ရွာနိဂုံး၌ ဤမည်သော ယောက်ျား မိန်းမသည် ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ် ဆည်းကပ်၏ စသည်ဖြင့် အထက်ပါအတိုင်း ပြောဆိုကြသည်။ လေအောက်၊ လေညာ ၂-နေရာလုံး သွားနိုင်သော နံ့သာမျိုးကား သရဏဂုံနှင့်ပြည့်စုံခြင်းစသော ဤဂုဏ်သတင်းပေတည်း” ဟု ဂါထာပါ ဆက်မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ဆု ၈-မျိုးကျေးဇူး - အရှင်အာနန္ဒာခံစား ဘုရားရှင်ဝတ်ပြုပြီး သူ့နေရာ ပြန်ရောက်စဉ် အမြစ်နံ့သာ စသည်များ လေအောက်သာသွားသည်၊ အညာဆန်နိုင်သောအနံ့ ရှိ-မရှိ သံသယဖြစ်လာ၍ “ဆု ၈-ပါးတွင်ပါသော ယုံမှားရှိလျှင် အချိန်မရွေးဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ခွင့်ရခြင်း” အခွင့်အရေးရှိသော အရှင်အာနန္ဒာ ဘုရားထံ သွားလျှောက်သည်။</p> <p>ယူဇနာတရာမွေး နတ်မြလေး - နတ်ပြည်၌ မြလေးပန်း ပွင့်လျှင် ယူဇနာ ၁၀၀- အထိ အနံ့ရသည်၊ သို့သော် လေအောက်သာ၊ လေညာသို့ကား တထွာ တတောင်မျှ မရောက်။ သူတော်ကောင်းသည် နံ့သာမျိုးနှင့်တူ၍ သီလစသော ဂုဏ်ကား အနံ့နှင့်တူသည်။</p> <h3>၁၀-စူဠနိကာသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား “သိခီဘုရားရှင်၏ အဘိဘူသာဝကသည် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌တည်လျက် လောကဓာတ် ၁၀၀၀-ကို အသံလွှင့်ကြားသိစေနိုင်သည်ဟု မြတ်စွာဘုရားထံတော်မှ တပည့်တော် ကြားဖူးပါသည်၊ မြတ်စွာဘုရားကား အဘယ်မျှသော...<br> <br>စာမျက်နှာ-470 <hr> အရပ်ကို အသံတော်ဖြင့် ကြားသိစေရန် စွမ်းနိုင်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “ထိုအဘိဘူသည် တပည့်မျှသာတည်း၊ ဘုရားရှင်တို့ကား မနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်များသာ” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက်အမေးကိုလည်း ထို့အတူဖြေ၍ ၃-ကြိမ်မြောက်အမေးကို ဘုရားရှင်က “စကြဝဠာတထောင်ရှိ စူဠနိကာလောကဓာတ် (တထောင်မျှသာရှိ၍ နည်းသော ငယ်သော လောကဓာတ်) ကို သင်ကြားဖူး၏လော” ထပ်မေးသည်။ “ဘုရားရှင် ဟောချိန် တန်ပါပြီ၊ မြတ်စွာဘုရားထံတော်မှ ကြားနာရ၍ ရဟန်းများ မှတ်သား ဆောင်ထားကြရပါလိမ့်မည်” ဟု အရှင်အာနန္ဒာတောင်းပန်သဖြင့် ဘုရားရှင် ဟောကြားသည်။</p> <p>၁။ လ-နေတို့ လှည့်လည်လျက် အရပ်မျက်နှာတို့ ထွန်းလင်းတောက်ပရာ စကြဝဠာတခုကို တထောင်ဖြင့် မြှောက်ယူရသော လောကသည် ရှိ၏၊ ဤလောကဓာတ်ကို တထောင်ဖြင့် မြှောက်ခြင်းရှိသော စူဠနိကာ လောကဓာတ် (သဟဿီ စူဠနိကာလောကဓာတု) ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဤလောကဓာတ်၌ စကြဝဠာပေါင်း ၁၀၀၀- ရှိရကား လ-နေ-မြင်းမိုရ်တောင်၊ အရှေ့-အနောက်-တောင်-မြောက် ကျွန်းများအားလုံး ၁၀၀၀-စီ၊ မဟာသမုဒ္ဒရာ ၄၀၀၀၊ နတ်မင်းကြီး ၄၀၀၀၊ စာတုမဟာရာဇ်စသော နတ်ဘုံများ ၁၀၀၀-စီ၊ ဗြဟ္မာဘုံ ၁၀၀၀-ရှိသည်။</p> <p>၂။ သဟဿီစူဠနိကာ လောကဓာတ် (၁၀၀၀) တခုကို ၁၀၀၀-ဖြင့် မြှောက်ယူရသော လောကဓာတ်ရှိ၏၊ ဤလောကဓာတ်ကို ၂-ကြိမ်မြောက် ၁၀၀၀-ဖြင့် မြှောက်ခြင်းရှိသော မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတ် (ဒွိသဟဿီ မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတု) ဟု ဆိုအပ်၏။ (ဤလောကဓာတ်၌ ၁၀၀၀ x ၁၀၀၀ - စကြဝဠာတသန်းရှိသည်)။</p> <p>၃။ ဒွိသဟဿီ မဇ္ဈိမိကာလောကဓာတ် (တသန်း) တခုကို ၁၀၀၀ (စူဠနိကာလောကဓာတ် ၁၀၀၀) ဖြင့် မြှောက်ယူရသော လောကသည်ရှိ၏။ ဤလောကဓာတ်ကို ၃-ကြိမ်မြောက် ထောင်ပေါင်းများစွာ မြှောက်ခြင်းရှိသော မဟာလောကဓာတ် (တိသဟဿီ မဟာသဟဿီ လောကဓာတု) ဟု ဆိုအပ်၏။ (ဤမဟာလောကဓာတ်ကား မဇ္ဈိမိကာလောကဓာတ်တခု (စကြဝဠာတသန်း) ကို စူဠနိကာလောကဓာတ်တထောင် (စကြဝဠာတထောင်) ဖြင့်မြှောက်... စကြဝဠာပေါင်း ကုဋေတသိန်းပါဝင်သည်။)</p> <p>အာနန္ဒာ၊ ငါဘုရား အလိုတော်ရှိလျှင် စကြဝဠာ ကုဋေတသိန်းရှိ မဟာလောကဓာတ်ကို အသံတော်ဖြင့် ကြားသိစေနိုင်သည်၊ ထို့ထက် လွန်၍လည်း လိုသလောက် ကြားသိစေနိုင်သည်ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-471 <hr> မြတ်စွာဘုရားသည် အဘယ်သို့လျှင် ကြားသိစေပါမည်နည်းဟု အရှင်အာနန္ဒာ လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “မြတ်စွာဘုရားသည် မဟာလောကဓာတ်ကို အရောင်ဖြင့် အလင်းနှံစေလိုက်လျှင် သတ္တဝါများ ထိုအရောင်အလင်းကို သိကုန်ရာ၏၊ ထို့နောင် မြတ်စွာဘုရားသည် ကြွေးကြော်သံပြုလျက် အသံကို ကြားစေနိုင်ရာသည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်အာနန္ဒာက လာဠုဒါယီမထေရ်အား “ငါ့အား အရတော်စွ၊ ငါ့ဆရာဘုရားသည် ဤသို့ တန်ခိုးအာနုဘော်ရှိပါပေသည်” ဆိုရာ လာဠုဒါယီမထေရ်က “သင့်ဆရာဘုရား တန်ခိုးအာနုဘော် ရှိခြင်းသည် သင့်အား ဘယ်အကျိုး ရှိပါသနည်း” ဟု မခြေမငံ ပြန်ပြောသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ဥဒါယီ၊ ဤစကားမဆိုလင့်၊ အာနန္ဒာသည် ရာဂ မကင်းသေးဘဲ သေသွားသော်မှ ထိုအကြည်ညိုစိတ်ကြောင့် နတ်ပြည်တို့၌ နတ်မင်း ၇-ကြိမ်၊ ဤဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၌ပင် စကြဝတေးမင်း ၇-ကြိမ် ဖြစ်နိုင်သည်၊ စင်စစ်သော်ကား အာနန္ဒာသည် ယခုဘဝ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန် ပြုလတ္တံ့” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>ဤသုတ်ထားပုံ ၂-မျိုး - အရုဏဝတီသုတ္တန်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် အရှင်အာနန္ဒာ အမေးတို့ကြောင့် ဤသုတ်ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အရုဏဝတီသုတ္တန်ဟောသူ - လွန်ခဲ့သော ၃၁-ကမ္ဘာထက် သိခီဘုရားရှင်နှင့် ငါတို့ဘုရား၊ ဤ ၂-ဆူ ဤသုတ်ကို ဟောသည်။ သိခီဘုရားရှင်က အဘိဘူအဂ္ဂသာဝကအား အရုဏဝတီမြို့ ဆွမ်းခံကြွရန် စောသေးသည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကြွကြစို့ဟု မိန့်ပြီး ကြွကြရာ ဗြဟ္မာမင်းမြင်၍ ကြိုဆိုနေရာပေးသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က အဘိဘူသာဝကအား ဗြဟ္မာများအတွက် တရားဟောစေ၍ ဟောရာ ဗြဟ္မာများ မကျေနပ်ကြ၊ “ဘုရားရှင်၏ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကြွခြင်း အခွင့်အရေးကို အလွန်ကြာမှ ငါတို့ရကြသည်၊ ဤရဟန်းကား ဘုရားရှင်ထားပြီး သူတရားဟောနေသည်” ဟု ကဲ့ရဲ့ကြသည်။ ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်သိ၍ “လွန်စွာ ထိတ်လန့် တုန်လှုပ်စေ” ဟု အဘိဘူအရှင်အား ဘုရားမိန့်သည်။</p> <p>အရှင်အဘိဘူသည် တန်ခိုးဖန်ဆင်းကာ လောကဓာတ်တထောင်ကို အသံဖြင့် သိစေပြီး အာရဗ္ဘထ နိက္ကမထ ၂-ဂါထာကို ဟောသည်၊ သိစေပုံမှာ နီလကသိုဏ်း ဝင်စားကာ အရပ်အားလုံး အမှောင်ဖြန့် “ဘာမှောင်ပါလိမ့်” ဟု သတ္တဝါများ နှလုံးသွင်းစဉ် အလင်းရောင်ပြသည်။ “ဘာရောင်ပါလိမ့်” ဟု ကြံကြစဉ် မိမိကိုယ်ကိုပြရာ စကြဝဠာတထောင်ရှိ လူနတ်များ လက်အုပ်ချီ မထေရ်ကို ရှိခိုးကြသည်။ “ငါ့တရားသံ ကြားစေ” ဟု အရှင်မြတ် ဓိဋ္ဌာန်ပြီး ဂါထာရွတ်ရာ ပရိသတ်အလယ် ထိုင်ဟောသူ၏ အသံမျိုး ကြားကြ၊ အနက်အဓိပ္ပာယ်လည်း ထင်ရှားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-472 <hr> သိခီဘုရားရှင်သည် အဘိဘူသာဝကနှင့် ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ အရုဏဝတီပြည် ပြန်ကြွ ဆွမ်းခံ၊ ဆွမ်းခံကိစ္စပြီးသော် “အဘိဘူရဟန်း၏ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကနေပြီး အသံလွှင့် ဟောကြားသောတရား သင်တို့ ကြားကြရဲ့လော” ဟု ရဟန်းများကို မေးရာ ကြားပါကြောင်းနှင့် ထို ၂-ဂါထာကိုပါ ဘုရားထံ ရွတ်ပြကြသည်။ ဤကား ၃၁-ကမ္ဘာထက်က ဤအရုဏဝတီသုတ် သိခီဘုရားဟောကြားပုံတည်း။</p> <p>ငါတို့ဘုရား သာဝတ္ထိဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် နယုန်လပြည့်နေ့၌ ဤသုတ်ကို သံဃာအား ငါတို့ဘုရား ဟောကြားသည်၊ ဘုရားရှင်ကို ယပ်ခတ်လျက် အစအဆုံး ပြည့်စုံစွာ နာယူရသော အရှင်အာနန္ဒာသည် နောက်တနေ့.. ဤသုတ်ကို ဆင်ခြင်စဉ် “စကြဝဠာတထောင်ကို အသံကြားစေကာ တရားဟောသော အဘိဘူအရှင်၏အရာ တန်ခိုးသော်မျှ ဤမျှရှိလျှင် ဘုရားရှင်ကား အဘယ်မျှသော အရပ်ကို အသံဖြင့် သိစေနိုင်မည်နည်း” ဟု ဝေခွဲမရဖြစ်ကာ ဘုရားထံ သွားလျှောက်သည်။</p> <p>မနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်များသာ - “အာနန္ဒာ၊ သင်ဘယ်စကားဆိုသနည်း၊ ထိုအဘိဘူသာဝကသည် ဉာဏ်အစိတ်အဝက်၌သာ တည်၍ ဘုရားရှင်တို့ကား သဗ္ဗညုတဉာဏ်ပိုင်ရှင်ဖြစ်၍ မနှိုင်းယှဉ်အပ်ကုန်၊ သက်သည်းဖြင့် မြေယူ၍ မဟာပထဝီမြေနှင့် တိုင်းသလို သင်ဆိုဘိသည်၊ သာဝကနှင့် ဘုရားရှင်တို့မှာ အရာ အာရုံ အားစွမ်း တခြားစီသာတည်း” ဤအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် ဘုရားရှင် မိန့်ကြားပြီး ဆိတ်ဆိတ်နေလိုက်သည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် အမေးကိုလည်း ဘုရားရှင်က “သော့ပေါက်နှင့် ကောင်းကင်၊ ငှက်ငယ်နှင့် ယူဇနာ ၁၅၀-ရှိသော ဂဠုန်မင်း၊ ဆင်နှာမောင်းရေနှင့် မဟာဂင်္ဂါ၊ ရေတွင်းရေနှင့် အိုင်ကြီး ၇-အိုင်၊ စားရရုံရှိသော ယောက်ျားနှင့် စကြာမင်း၊ မြေဘုတ်ဘီလူးနှင့် သိကြားမင်း၊ ပိုးစုံးကြူးရောင်နှင့် နေရောင် နှိုင်းခိုင်းသလို ဘယ်စကား သင်ဆိုရသနည်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ပြကာ မနှိုင်းကောင်းပုံ မိန့်ပြီး ဆိတ်ဆိတ်နေလိုက်ပြန်သည်။ ရဲရဲတောက် မိန့်ခွန်းမိန့်စေမည် ကြံကာ ၃-ကြိမ်မြောက် အရှင်အာနန္ဒာ ထပ်မေးသည်။</p> <p>စူဠနိကာ လောကဓာတ် - သာဝကများ အရာဖြစ်သည်၊ မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတ် ပိုင်းခြားပြရန် ဤစူဠနိကာ လောကဓာတ်ကို ဘုရားဆောင်ပြသည်။</p> <p>မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတ် - သာဝကများ အရာမဟုတ်၊ ဘုရားအရာသာတည်း။ ဘုရားရှင်တို့၏ ဇာတိခေတ် ဖြစ်ရကား နောက်ဆုံး ဘဝသန္ဓေယူချိန်၊ ဖွားချိန်၊ တောထွက်၊ ဘုရားဖြစ်၊ ဓမ္မစကြာဟော၊ အာယုသင်္ခါရလွှတ်၊ နိဗ္ဗာန်စံချိန်များ၌ ဤအရပ်အားလုံး မြေလှုပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-473 <hr> မဟာလောကဓာတ် - ကုဋေတသိန်းတည်း။ အရှင်တိဿကား ဤပမာဏမဟုတ်၊ ဆရာများ ရွတ်ဖတ်မှု စကားကျန်သည်၊ ဒသမတခု ရှေ့ကထည့်၍ ကုဋေတသန်းဟု မိန့်သည်။ ဤမဟာလောကဓာတ်သည် အာဏာခေတ် ဖြစ်ရကား အာဋာနာဋိယ၊ ဣသိဂိလိ၊ ဓဇဂ္ဂ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂ၊ ခန္ဓ၊ မောရ၊ မေတ္တ၊ ရတနပရိတ်တော်များ၏ အာဏာပျံ့နှံ့သည်။</p> <p>လိုသလောက် ကြားသိစေနိုင် - ဘုရားရှင်များ၏ အပိုင်းအခြားမရှိသော ဝိသယခေတ်တည်း။ အပိုင်းအခြား မရှိပုံမှာ စကြဝဠာ ကုဋေတသိန်း၌ ဗြဟ္မာ့ပြည်အထိ မုန်ညင်းစေ့အပြည့်ထည့်၊ အရှေ့အရပ်ရှိ စကြဝဠာတခုတခု၌ မုန်ညင်းစေ့ တစေ့ထည့်လာ၊ မုန်ညင်းစေ့အားလုံး ကုန်သော်လည်း အရှေ့မျက်နှာ စကြဝဠာများ မကုန်သေး၊ တောင်အရပ် စသည်နည်းတူ။ ဤသို့များလှသော စကြဝဠာများ၌ ဘုရားရှင်အရာ မဟုတ်သည် မရှိပေ။</p> <p>ဘယ်သို့ ကြားသိစေပါသနည်းဘုရား - စကြဝဠာကား များလှသည်၊ တနေရာနေထွက်၊ တနေရာမွန်းတည့်၊ တနေရာနေဝင် မညီကြပေ။ အလုပ်လုပ်ကြ၊ မြူးတူးကြ၊ စားသောက်ကြ၊ ထိုထိုအကြောင်းများဖြင့် သတ္တဝါများ ပျံ့လွင့် မေ့လျော့နေကြရာ ထိုသူများကို အသံဖြင့် ဘုရားရှင် ဘယ်ပုံသိစေမည်နည်းဟု အရှင်အာနန္ဒာ အကြံရကာ မေးလျှောက်သည်။</p> <p>အရောင်အလင်းဖြင့် ဖြန့်စေလိုက်လျှင် - ဘုရားကိုယ်ရောင်တော်တည်း။ အစီအစဉ်မှာ နေရှိသောနေရာမှာ အာနုဘော်ဖြင့် ဝင်စေ၍ မရှိသောနေရာမှာ နေမွန်းတည့်ထားလိုက်သည်၊ နေရှိသောနေရာမှ လူများက “ယခုနေပြင် ယခုပင်ဝင်သွားသည်၊ နတ်နဂါး စသည်များ လှည့်စားလေရော့လား” ဟု ကြံစည်ကြသည်။</p> <p>နေမရှိသောနေရာမှ လူများက “ယခုပင်နေဝင်၊ ယခုပင်မွန်းတည့်နေပြန်ပြီ၊ လှည့်စားမှုတခုခုများလား” ဟု ကြံစည်ကြပြန်သည်၊ အရောင်နှင့် အမှောင်ကို ဆင်ခြင်ကာ “ဘာ့ကြောင့်ပါလိမ့်” ဟု ထိုလူများအကြောင်းရှာစဉ် ဘုရားရှင်သည် အလုပ်စသည် လုပ်နေသူများ ထိတ်လန့်အောင် အမှောင်ထုဖြန့်လိုက်သည်။</p> <p>အားလုံးထိတ်လန့်ပုံ - ဘုရားရှင်သိမြင်လျှင် ဩဒါတကသိုဏ်း ဝင်စားကာ ဖြူသော ဘုရားရောင်တော်လွှတ်၍ လအထောင် နေအထောင်ထွက်သလို တပြိုင်နက် လင်းအောင်ပြုသည်၊ ထိုအရောင်ကား နှမ်းတစေ့မျှသော ကိုယ်အစိတ်ဖြင့် လွှတ်သော အရောင်တည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် စကြဝဠာမြေကို အိုးကင်း၊ သမုဒ္ဒရာရေကိုဆီ၊ မြင်းမိုရ်တောင်ကို မီးစာပြုကာ အခြားမြင်းမိုရ်တောင်ထိပ်၌ ထား၍ မီးထွန်းလျှင် စကြဝဠာတခုသာ...<br> <br>စာမျက်နှာ-474 <hr> လင်းမည်၊ အပြင်သို့ တထွာမျှ အရောင်မထွက်နိုင်၊ ဘုရားရှင်၏ နှမ်းစေ့မျှသော ကိုယ်စိတ်ဖြင့်လွှတ်သော အရောင်ကား စကြဝဠာကုဋေတသိန်း တပြိုင်နက်လင်းသည်။ ထို့ထက်လည်း လင်းနိုင်သည်။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်ကား ဤသို့ကြီးမြတ်သည်။</p> <p>ထိုအရောင်အလင်းကို သိကုန်ရာ၏ - နေကိုဝင်စေ ထွက်စေ၍ အမှောင်ထုလွှတ်သော ယောက်ျားကား ယခုအလင်းပြု၍ တည်ပြန်သည်၊ အံ့ဖွယ်ယောက်ျားပါတကားဟု အရောင်ကိုသိကာ လက်အုပ်ချီထိုင်နေကြသည်။</p> <p>အသံကို ကြားစေနိုင်သည် - စကြဝဠာတောင်တခုကို စည်တွင်း၊ မဟာပထဝီကို စည်ရေကြက်ကာ မြင်းမိုရ်တောင်ကို ရိုက်တုတ်ထားပြီး အခြားမြင်းမိုရ်တောင်ထိပ်မှာ ထားတီးလျှင် စကြဝဠာတခုအတွင်းသာ အသံကြားရသည်၊ အပြင်သို့ အသံတထွာမျှ မထွက်၊ ဘုရားရှင်ကား ပလ္လင်ထိုင်ခုံပေါ်ထိုင်ရင်း စကြဝဠာကုဋေတသိန်းကို အသံဖြင့် သိစေနိုင်သည်၊ ထို့ထက်လည်း စွမ်းနိုင်သည်။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်ကား ဤသို့ကြီးမြတ်သည်။</p> <p>ငါ့အားအရတော်စွ - ဤဗုဒ္ဓ၏ ရဲရဲတောက်မိန့်ခွန်းကြား၍ အာနန္ဒာ၏ အတွင်းစိတ် ပီတိအားကြီးကာ ဥဒါန်းကျူးသည်၊ လာဠုဒါယီထေရ်ကား ရှေးကပင် အရှင်အာနန္ဒာအပေါ် အငြိုးရှိထားရာ ယခုအခွင့်ရသဖြင့် လောင်နေသောမီးတောက် ငြိမ်းလိုက်သလို၊ သွားနေသော နွား၏နှုတ်သီး ရိုက်ချက်ပေးသလို၊ ထမင်းအပြည့်ရှိ ပန်းကန် မှောက်ချလိုက်သလို အရှင်အာနန္ဒာ၏ သဒ္ဓါပျက်အောင် ပြုလိုရကား “သင့်ဆရာဘုရား တန်ခိုးရှိတာ သင့်ဘာအကျိုးရှိလို့လဲ” ဟု ဥဒါယီပြောသည်။</p> <p>ကရုဏာသခင် - ဘုရားရှင် ချောက်ကမ်းပါးပြတ်၌ ရပ်၍တုန်နေသော ယောက်ျားကို သင့်ရာ၌ တည်နေသော အကျိုးလိုလားသူ ယောက်ျားက “ဒီဘက်လာ၊ ဒီဘက်လာ” ဟု အဖန်ဖန်ပြောသလို ဥဒါယီ၏ ထိုအပြောကို တားလို၍ “ဥဒါယီ၊ ဤစကားမဆိုလင့်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>လူမင်းနတ်မင်း ၇-ကြိမ် - သာဝကတပါး၏တရားကို ကြားနာကြည်ညိုရကျိုးသည်ပင် မပိုင်းခြားနိုင်ပါ၊ ဗုဒ္ဓ၏ သီဟနာဒကို ကြည်ညိုရကျိုးကား ဆိုဖွယ်မလို၊ သာ၍ကြီးပါသော်လည်း အရိယာသာဝကအတွက် ဤ ၇-ဘဝသာ အပိုင်းအခြားရှိသောကြောင့် ဤသို့မိန့်သည်။ မှန်၏၊ ပညာနုသော သောတာပန်သော်မျှ ၇-ဘဝသာ လူနတ်တို့၌ အတ္တဘောကို ရနိုင်တော့သည်၊ ထို့ကြောင့် ၇-ကြိမ်ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-475 </p><hr> <h3>(၉) ၄-သမဏဝဂ်</h3> <h3>၁။ သမဏသုတ်</h3> <p>ရဟန်းများဥစ္စာ ရဟန်းများပြုအပ်မည့် ကိစ္စ ၃-မျိုးမှာ အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ၊ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ခြင်းတို့တည်း။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ဤသိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သော ကုသိုလ်ဆန္ဒဖြစ်လတ္တံ့ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြရမည်မိန့်။</p> <p>သီလ၊ အဓိသီလ ခွဲပုံ - ငါးပါးသီလသည် သီလ၊ ထိုကိုထောက်၍ ၁၀-ပါးသီလသည် အဓိသီလ၊ ထပ်ထောက် စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလသည် အဓိသီလ။ တနည်း - လောကီသီလ အားလုံး သီလ၊ လောကုတ္တရာသီလသည် အဓိသီလ၊ ထိုသီလကိုပင် ကျင့်အပ်၍ သိက္ခာဟုခေါ်။</p> <p>စိတ္တ၊ အဓိစိတ္တ ခွဲပုံ - ကာမာဝစရစိတ်သည် စိတ္တ၊ ရူပါဝစရစိတ်သည် အဓိစိတ္တ၊ ထိုကိုထောက်၍ အရူပါဝစရစိတ်သည် အဓိစိတ္တ။ တနည်း - လောကီစိတ် အားလုံး စိတ္တ၊ လောကုတ္တရာသည် အဓိစိတ္တ၊ ပညာနည်းတူခွဲ။</p> <h3>၂-ဂဒဘသုတ်</h3> <p>မြည်းသည် နွားများ၏ အဆင်း၊ အသံ၊ ခွာမျိုး မရှိပါဘဲလျက် “ငါလည်း နွား၊ ငါလည်း နွား” ဟု ထင်မှတ်ကာ နွားအုပ်သို့ နောက်မှ နောက်မှလိုက်သကဲ့သို့ ဤအတူသာလျှင် သာသနာတော်၌ အချို့ရဟန်းသည် အဓိသီလစသော သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ အခြားရဟန်းများလို ထက်သန်သောဆန္ဒမျိုး မရှိပါဘဲလျက် “ငါလည်းရဟန်း၊ ငါလည်းရဟန်း” ဟု ရဟန်းသံဃာတို့ နောက်မှ နောက်မှ လိုက်သည်၊ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သောဆန္ဒ ဖြစ်လတ္တံ့ ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြရမည်မိန့်။</p> <h3>၃-ခေတ္တသုတ်</h3> <p>အိမ်ရှင်ယောက်ျား လယ်သမား၏ မျိုးစေ့မချမီ ရှေးအဖို့၌ ပြုလုပ်ဖွယ် ၃-မျိုးမှာ လယ်ကိုကောင်းစွာထွန်ယက်၍ မြေကိုညီညွတ်စွာပြုခြင်း၊ ထို့နောင် သင့်လျော်ချိန်၌ မျိုးစေ့များကြဲချခြင်း၊ ထို့နောင် အခါအားလျော်စွာ ရေကို သွင်းခြင်း၊ ထုတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ရဟန်းအား ရှေးအဖို့၌ ပြုလုပ်ဖွယ် ၃ မျိုးမှာ အဓိသီလစသော သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ခြင်းတို့တည်း။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သော... ဆန္ဒဖြစ်လတ္တံ့ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြရမည်-မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-476 </p><hr> <h3>၄-ဝဇ္ဇီပုတ္တသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော ပြာသာဒ်ဆောင်ပေါက်သောကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဝဇ္ဇီမင်းသား ရဟန်းတပါး ဘုရားထံတော်လာပြီး “လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော်တို့၌ ကျင့်သုံးရန် တပည့်တော် မစွမ်းနိုင်ပါ” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“သို့ဖြစ်လျှင် အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်နိုင်ပါမည်လော” “ကျင့်နိုင်ပါ၏” ဘုရားအမေးကို ရဟန်း ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် သင်သည် သာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်လေ၊ ကျင့်သောသင့်အား ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ အလိုလိုပျောက်လိမ့်မည်။ ပျောက်ခြင်းကြောင့် အကုသိုလ်ကို ပြုလိမ့်မည်မဟုတ်၊ မကောင်းမှုကိုလည်း မှီဝဲလိမ့်မည်မဟုတ်ဟု မိန့်သဖြင့် ထိုရဟန်းကျင့်ရာ ရာဂစသည်များပျောက်၍ အကုသိုလ်မကောင်းမှုများလည်း ကင်းသွားသည်။</p> <p>သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော် - ထိုအချိန်က ပညတ်ပြီး သိက္ခာပုဒ်များသာ ဖြစ်သည်။ ဖြောင့်မတ်သောရဟန်းဖြစ်၍ မစွမ်းနိုင်ကြောင်း အတိအလင်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သိက္ခာ ၃-ပါး ကျင့်နိုင်ပါ၏ - သိက္ခာ ၃-ပါးလောက်ဆိုလျှင် ဝန်မလေးဟုထင်ကာ လျှောက်ထားသည်။ ဘုရားရှင်ကမူ မြက်ထုံး ၅၀-မရွက်နိုင်သူအား မြက်ထုံး ၁၀၀ စည်း တစည်းကိုသာ ခေါင်းပေါ်တင်ပေးလိုက်သကဲ့သို့ အဓိသီလ သိက္ခာတပါး (သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော်) ကို မကျင့်နိုင်သူအား အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ နောက် ၂-ပါး ထပ်၍ ၃ ပါးလုံး ကျင့်ခိုင်းလိုက်သည်။</p> <p>နပုဒ်သား ဥတ္တရလုလင် - နူးညံ့၍ ကြေးပြာသာဒ်၌နေသော ဤလုလင်ကို ရဟန်းငယ်များက မီးတင်းကုပ်မိုးယို၍ မြက်ကပို့ရန် တောခေါ်သွား မြက်ကပို့ခိုင်းသည်၊ “မြက်စည်း ၅၀-ကို ရွက်နိုင်ပါမည်လော” “မရွက်နိုင်ပါ” “မြက်စည်း ၈၀-ကို ရွက်နိုင်ပါမည်လော” “မရွက်နိုင်ပါ” “မြက်စည်း ၁၀၀-စည်းတထုံးကို ရွက်နိုင်ပါမည်လော”၊ ၎င်းတထုံးကိုကား “ရွက်နိုင်ပါသည်” ရဟန်းငယ်များအမေးကို ဥတ္တရလုလင် ဖြေကြားသည်။</p> <p>ညာခိုင်းကြပါသည် - ရဟန်းငယ်များသည် မြက်စည်း ၁၀၀-ကို ထုံးဖွဲ့ကာ လုလင်၏ခေါင်းပေါ် တင်ပေးသဖြင့် ညည်းတူးကာ ရှက်လာပြီး မီးတင်းကုပ်အနီးပစ်ချ၊ “ပင်ပန်းသလော” ဟု ရဟန်းငယ်များကမေးရာ တပည့်တော်ကို ကိုယ်တော်တွေက “မြက်စည်း ၅၀ မရွက်နိုင်သည်ကို မြက်စည်း ၁၀၀-ထုံး တထုံးကို ညာရွက်ခိုင်းကြသည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်၊ ဤဥပမာအတိုင်းပင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-477 </p><hr> <h3>၅-သေက္ခသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတပါးသည် မြတ်စွာဘုရားအား “အဘယ်မျှသောအကြောင်းဖြင့် သေက္ခဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ရာ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ကျင့်ဆဲဖြစ်သောကြောင့်ဟု မိန့်ပြီး မဂ်ဟူသော လမ်းဖြောင့်သို့ အစဉ်လျှောက်လျက် ကျင့်သော သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်အား ရှေးဦးစွာ မဂ်ဉာဏ်အခြားမဲ့၌ အရဟတ္တဖိုလ်၊ ထို့နောင် ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်သည် စင်စစ်ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု မိန့်။</p> <h3>၆-ပထမသိက္ခာသုတ်</h3> <p>ကိုယ်ကျိုးလိုလား အမျိုးသားများ ကျင့်ကြ၍ လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော ၁၅၀-ကျော်သော သိက္ခာပုဒ်အားလုံး အကျုံးဝင်သော သိက္ခာ ၃-မျိုးမှာ အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ၊ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့တည်း။</p> <p>၁။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ သင့်လည်း သင့်ရောက်၏။ ထလည်းထ၏။ အရိယာပုဂ္ဂိုလ် အာပတ်မသင့်ထိုက်ကြောင်းကို ငါဘုရား မဟောအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>မဂ်ဟူသော အကျင့်မြတ်၏ အစဖြစ်ကုန်၊ အကျင့်မြတ်အား လျောက်ပတ်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်များ၌ ခိုင်မြဲ တည်တံ့သော သီလရှိ၍ သိက္ခာပုဒ်များ၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် သောတာပန် ဖြစ်၏၊ အပါယ်မကျ ကိန်းသေ၏၊ အထက်မဂ် ၃-ပါးလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိ၏။</p> <p>၂။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ (လ) ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် သကဒါဂါမ် ဖြစ်၏။ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် ဤလူ့ပြည်သို့ တကြိမ်သာလာ၍ ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုလတ္တံ့။</p> <p>၃။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိတို့၌ ပြည့်စုံစွာပြုလေ့ရှိ၏။ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ (လ) ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ်ပဋိသန္ဓေနေသူဖြစ်၏။ ထိုဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏။ ထိုဘုံမှ ပြန်လှည့်ခြင်းသဘော မရှိ။</p> <p>၄။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ ၃-ပါးလုံးတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည်...</p> <p>စာမျက်နှာ-478 <hr> အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝမှာပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ရဟန္တာ ဖြစ်၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် တစိတ်တဒေသ အောက်မဂ်ကို ပြုလေ့ရှိသော သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် တစိတ်တဒေသ အောက်မဂ်ကို ပြီးစေ၏။ အပြည့်အစုံ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြုလေ့ရှိသော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် အပြည့်အစုံအရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြီးစေ၏။ ဤသိက္ခာပုဒ်တို့ကို မပြု-အချည်းနှီးမဟုတ်ကုန်ဟူ၍သာလျှင် ငါဆို၏ဟု မိန့်။</p> <p>အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ - ပြည့်စုံစွာ မပြုစွမ်းနိုင်ခြင်းတည်း။</p> <p>သေးငယ်သောအာပတ်များ - ပါရာဇိက ၄-ပါးကြဉ်၊ ကျန်သမျှအားလုံး သေးငယ်ကြသည်၊ ထိုတွင်လည်း သံဃာဒိသိသ်ထက် ထုလ္လစ္စဉ်းငယ်၊ ထို့အောက် ပါစိတ်၊ ပါဋိဒေသနီ၊ ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီတို့ အဆင့်ဆင့်သေးငယ်ကြသည်၊ ဤကား အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ဆောင် အရှင်ဆရာတို့အလိုတည်း။</p> <p>ရဟန္တာအာပတ်သင့်ကောင်း - လောကဝဇ္ဇအာပတ်သို့ကား မရောက်ပါ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇအာပတ်သို့သာ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ၃-ပါးလုံးဖြင့် ရောက်ကောင်းသည်၊ ကုဋိကာရ၊ သဟသေယျ စသည်အာပတ်များသို့ ကိုယ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ သဉ္စရိတ္တ၊ ပဒသောဓမ္မ စသည်များသို့ နှုတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရွှေငွေ ခံယူခြင်းသို့ စိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း သင့်ရောက်ကြသည်၊ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်များလည်း နည်းတူပင်။</p> <h3>၇-ဒုတိယ သိက္ခာသုတ်</h3> <p>ကိုယ်ကျိုးလိုလား အမျိုးသားများ ကျင့်ကြ၍ လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော (လ) အဓိပညာ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့တည်း။ (ပထမသိက္ခာသုတ်အတိုင်းသိ)။</p> <p>၁။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် ၇-ကြိမ် ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း အတိုင်းအရှည်ရှိသော သတ္တက္ခတ္တုပရမ သောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌လည်းကောင်း၊ နတ်ပြည်၌လည်းကောင်း ၇-ကြိမ် အတိုင်းအရှည် ပြေးသွားကျင်လည်ရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကိုပြု၏။ (က)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် တဘဝမှ တဘဝသို့ ကျင်လည်ပြေးသွားသော သဘောရှိသော ကောလံကောလ သောတာပန် ဖြစ်၏၊ ၂-ဘဝ- ၃-ဘဝ ပြေးသွားရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကိုပြု၏။ (ခ)<br> <br>စာမျက်နှာ-479 <hr> ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် တဘဝ ပဋိသန္ဓေတည်နေရသော ဧကဗီဇီ သောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌ တဘဝသာ ဖြစ်ရ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။ (ဂ)</p> <p>၂။ ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ် ဖြစ်၏။ တကြိမ်သာ ဤလူ့ဘုံသို့ပြန်လာ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>၃။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိတို့၌ ပြည့်စုံစွာပြုလေ့ရှိသော်လည်း ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ (လ) ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အထက်ဘုံသို့ဆောင်တတ်သော တဏှာအလျဉ်ရှိသော၊ အကနိဋ္ဌဘုံသို့ ရောက်စေတတ်သော ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (က)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းရှိသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (ခ)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းမရှိဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (ဂ)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အသက်ထက်ဝက်ကိုလွန်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (ဃ)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အသက်၏အလယ်ကြား ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (င)</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ ၃-ပါးလုံး၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်ဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် တစိတ်တဒေသကို ပြုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် တစိတ်တဒေသကို ပြီးစေ၏။ ပြည့်အစုံကိုပြုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အပြည့်အစုံကို ပြီးစေ၏။ ဤသိက္ခာပုဒ်တို့ကို (မပြု-အချည်းနှီးမဟုတ်ကုန်) ဟူ၍သာလျှင် ငါဆို၏ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-480 <hr> ကောလံကောလ သောတာပန် - ၂-ဘဝ၊ ၃-ဘဝ ဟူရာ၌ ၄-ဘဝ၊ ၅-ဘဝ၊ ၆-ဘဝ အထိ ဤသောတာပန် ကျင်လည်ပြေးသွားနိုင်သည်။</p> <h3>ဥဒ္ဓံသောတ ၄-မျိုးအခွဲ -</h3> <p>ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ - လူ့ပြည်အနာဂါမ်ရ၊ အဝိဟာဘုံ၌ဖြစ်၊ အကနိဋ္ဌအရောက်သွား၊ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>ဥဒ္ဓံသောတ န အကနိဋ္ဌဂါမီ - အဝိဟာ စသည်တို့၌ဖြစ်၊ အကနိဋ္ဌအရောက်မသွားဘဲ အထက်ဗြဟ္မာ့ပြည်၌ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>န ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ - လူ့ပြည်မှ စုတိပြီး အကနိဋ္ဌ၌သာဖြစ်၊ ယင်းဘုံ၌ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>န ဥဒ္ဓံသောတ န အကနိဋ္ဌဂါမီ - လူ့ပြည်မှ စုတိပြီး အဝိဟာစသည် ၄-ဘုံ တဘုံဘုံ၌ဖြစ်၊ ထိုဘုံ၌သာ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီအနာဂါမ် - မဟာကပ် တထောင် အသက်ရှည်သော အဝိဟာဘုံ၌ဖြစ်၍ မဟာကပ် ၅၀၀-လွန်မှ ရဟန္တာဖြစ်သူတည်း။ အတပ္ပါဘုံစသည်တို့၌လည်း နည်းတူပင်။</p> <p>အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ ၃-မျိုး - အသက်ထက်ဝက်မလွန်မီ အလယ်အကြား၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသူများကား မဟာကပ် ၁၀၀၀-သက်တမ်းရှိသော အဝိဟာဘုံ၌ မဟာကပ် ၁၀၀-၌ ရဟန္တာဖြစ်သူ၊ ၂၀၀-၌ ဖြစ်သူ၊ ၄၀၀-၌ ဖြစ်သူဟု ၃ မျိုးရှိသည်။</p> <h3>အရိယာပုဂ္ဂိုလ်များ ရေတွက်ပုံ -</h3> <p>သောတာပန် ၂၄ - သာသနာတော်၌ သဒ္ဓါ၊ ပညာဓုရ ၂-ပါး တပါးပါးဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပဋိပဒါ ၄-ပါး တပါးပါးဖြင့်လည်းကောင်း သောတာပန်ဖြစ်ရာ ဧကဗီဇိစသော သောတာပန် ၃-မျိုးကို ဓူရ ၂-ပါးဖြင့် မြှောက်၊ ၆-ရ၏။ ပဋိပဒါ ၄-ပါးဖြင့် မြှောက် ၂၄-ရသည်။</p> <p>သကဒါဂါမ် ၁၂ - ဝိမောက္ခ ၃-ပါး တပါးပါးဖြင့် သကဒါဂါမ်ဖြစ်ရာ ပဋိပဒါ ၄-ပါးနှင့် စပ်ပါက ၃ x ၄ = ၁၂ ဖြစ်သည်။</p> <p>အနာဂါမ် ၄၈ - အဝိဟာဘုံ၌ အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ ၃-ဦး၊ ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ ၁-ဦး၊ ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ ၁-ဦး၊ ပေါင်း ၅-ဦးရရာ အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ၊ သသင်္ခါရ...<br> <br>စာမျက်နှာ-481 <hr> ပရိနိဗ္ဗာယီ ၂-မျိုး ရကောင်းသဖြင့် $5 \times 2 = 10$ အဝိဟာဘုံ၌ ရသည်၊ ထို့အတူ အတပ္ပါစသော ၃-ဘုံ ၁၀-စီ၊ ပေါင်း ၄-ဘုံ ၄၀ ရသည်၊ အကနိဋ္ဌဘုံ၌ကား ဥဒ္ဓံသောတ မရှိသဖြင့် ၅-ဦးသာ ရရာ အသင်္ခါရ၊ သသင်္ခါရ ပရိနိဗ္ဗာယီ ၂-မျိုးဖြင့်မြှောက် $4 \times 2 = 8$ ယောက်ရသည်၊ ပေါင်း ၄၈-ယောက်တည်း၊ ရဟန္တာ ၁၂-ယောက်ကို သကဒါဂါမ်ကဲ့သို့ ရေတွက်ပါ။<br> ၈-တတိယသိက္ခာသုတ်</p> <p>ကိုယ်ကျိုးလိုလား အမျိုးသားများကျင့်ကြ၍ လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော (လ) အဓိပညာ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့တည်း။ (ပထမသိက္ခာသုတ်လို။)</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေ၏။</p> <p>ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သို့လည်း မရောက်နိုင်၊ ထိုးထွင်း၍ မသိနိုင်သည်ရှိသော် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အသက်ထက်ဝက်ကို လွန်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် အောက်ကာမဘုံ (လ) ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းမရှိဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် ... အောက်ကာမဘုံ (လ) ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းရှိသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် အောက်ကာမဘုံ (လ) ကုန်ခြင်းကြောင့် အထက်ဘုံသို့ ဆောင်တတ်သော တဏှာအလျဉ်ရှိသော အကနိဋ္ဌဘုံသို့ ရောက်စေတတ်သော ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း သကဒါဂါမ် ဖြစ်၏၊ တကြိမ်သာ ဤလူ့ဘုံသို့ ပြန်လာ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-482 <hr> ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး(လ)ကြောင့် တဘဝ ပဋိသန္ဓေနေရသော ဧကဗီဇိသောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌ တဘဝသာ ဖြစ်ရ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး(လ)ကြောင့် တဘဝမှ တဘဝသို့ ကျင်လည်ပြေးသွားသော သဘောရှိသော ကောလံကောလသောတာပန် ဖြစ်၏။ ၂-ဘဝ ၃-ဘဝ ပြေးသွား ကျင်လည်ရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး(လ)ကြောင့် ၇-ကြိမ် ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း အတိုင်းအရှည်ရှိသော သတ္တက္ခတ္တုပရမသောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌ လည်းကောင်း၊ နတ်ပြည်၌ လည်းကောင်း ၇ ကြိမ် အတိုင်းအရှည် ပြေးသွား ကျင်လည်ရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>ဤသို့ အပြည့်အစုံ ပြုလေ့ရှိသူသည် အပြည့်အစုံကို ပြီးစေ၏၊ တစိတ်တဒေသကို ပြုလေ့ရှိသူသည် တစိတ်တဒေသကို ပြီးစေ၏။ သိက္ခာပုဒ်တို့ကို မပြု-အချည်းနှီးမဟုတ်ကုန်ဟူ၍သာ ငါဆို၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၉-ပဌမသိက္ခတ္တယသုတ်</h3> <p>ဤသုတ်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို လည်းကောင်း၊ အဓိသီလသိက္ခာအရ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလ၊ အဓိစိတ္တသိက္ခာအရ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေခြင်း၊ အဓိပညာသိက္ခာအရ သစ္စာ ၄-ပါးသိခြင်းကိုလည်းကောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀-ဒုတိယ သိက္ခတ္တယသုတ်</h3> <p>ရှေ့ပိုင်း၌ ပထမသုတ်အတိုင်းပင်တည်း၊ အဆုံး အဓိပညာသိက္ခာအရကိုမူ အရဟတ္တဖိုလ် ပညာဟု ဟောတော်မူပြီး ဂါထာအားဖြင့် -</p> <p>လုံ့လ ပညာစွမ်းအား တည်ကြည်ခြင်းရှိ၍ ဈာန်ဝင်စားလေ့ရှိကာ သတိဣန္ဒြေရှိသူသည် သိက္ခာသုံးပါးကို ကျင့်ရာသည်။</p> <p>အကြင်သူသည် သမာဓိဖြင့် ရှေ့နောက်ကာလ ၂-ပါးလုံးဝယ် သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်ရာ၏။ ကိုယ်၏ အထက်ပိုင်း အောက်ပိုင်းကို အသုဘဟု ရှု၏။ နေ့ရောညပါ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်၏။ အကျင့်သီလနှင့် ပြည့်စုံသော ထိုသူကို သေက္ခဟု ဆိုကုန်၏။ သမာဓိနှင့် ပြည့်စုံ၍ အကျင့်မြတ် အဆုံးနိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်သော ထိုသူကို လောက၌ စတုသစ္စဗုဒ္ဓဟု ဆိုကုန်၏။</p> <p>တဏှာကုန်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်နှင့် ပြည့်စုံသူအား ဆီမီးငြိမ်းသကဲ့သို့ အဆုံးဝိညာဉ်၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့် စိတ်၏ (တဖန် မဖြစ်သောအားဖြင့်) ကင်းလွှတ်ခြင်းသည် ဖြစ်၏ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-483 </p><hr> <h3>၁၁-သင်္ကဝါသုတ်</h3> <p>သံဃာများနှင့်အတူ ဘုရားရှင် ဒေသစာရီ ကြွချီ၍ ကောသလတိုင်း သင်္ကဝါနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းများကို သိက္ခာပုဒ်နှင့် စပ်သော တရားစကားဖြင့် အကျိုးသိမြင်စေလျက် တရားဆောက်တည်စေကာ တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန်စေတော်မူသည်။</p> <p>ထိုအခါ “ဤရဟန်း ဂေါတမသည် အလွန်ပင် ခေါင်းပါးစေလိုယောင်တကား” ဟု သင်္ကဝါနိဂုံးကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီး ကဿပဂေါတ္တသည် ကြံပြီး သည်းမခံနိုင်ခြင်း မကျေနပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘုရားရှင်လည်း ယင်းနိဂုံး၌ မွေ့လျော်သမျှ နေတော်မူပြီး ခရီးစဉ်အတိုင်းကြွ၊ ရာဇဂြိုဟ်ရောက်ရှိ သီတင်းသုံးနေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ကြွသွားပြီး မကြာမီ ကဿပဂေါတ္တရဟန်းအား နောင်တရခြင်း ကုက္ကုစ္စ၊ နှလုံးမသာခြင်း ဝိပ္ပဋိသာရဖြစ်တော့သည်၊ “ငါသည် သီလစသော ဂုဏ်တို့ကိုမရပြီ၊ ရခြင်းမဖြစ်ပြီတကား၊ ငါသည် ရဟန်းအဖြစ်ကို မကောင်းသဖြင့် ရခြင်းဖြစ်ရပြီ၊ ကောင်းစွာရခြင်းမဖြစ်ရပြီတကား၊ မြတ်စွာဘုရား၏ တရားနှင့်စပ်၍ နှလုံးသွင်းမှားကာ မကျေနပ်ခြင်းဖြစ်ခဲ့၏၊ ငါသည် ဘုရားရှင်ထံသွား၍ အပြစ်ကို ဝန်ခံလျှောက်ထားမှ ကောင်းပေမည်” ဟု ကြံပြီး ကျောင်းအိပ်ရာနေရာကို သိမ်းကာ ရာဇဂြိုဟ် ဘုရားထံသွား အကြောင်းစုံ ဝန်ခံလျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ကဿပအား အပြစ်ကိုမြင်ကာ ကုစားခြင်းကြောင့် သင့်အပြစ်များကို ငါတို့လက်ခံကြောင်း စသည်ဖြင့် မိန့်ကြားပြီး -<br> သီတင်းကြီးရဟန်း၊ သီတင်းလတ်ရဟန်း၊ သီတင်းငယ်ရဟန်း မည်သူပင်ဖြစ်စေ သိက္ခာမလိုလားသူ၊ သိက္ခာဆောက်တည်ခြင်း၏ ဂုဏ်ကို မချီးကျူးသူဖြစ်အံ့၊ သိက္ခာမလိုလားသော ရဟန်းများကိုလည်း သိက္ခာမဆောက်တည်စေအံ့၊ သိက္ခာလိုလားသော ရဟန်းများ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း သင့်သောအခါ ဟုတ်မှန်စွာ မချီးကျူးအံ့၊ ဤသို့သောရဟန်းမျိုးကို ငါဘုရား မချီးမွမ်း။</p> <p>အကြောင်းကား သိက္ခာမလိုလားသော ထိုရဟန်းကို ဘုရားချီးမွမ်းတော်မူ၏ဟု အခြားရဟန်းများက ထိုရဟန်းကို ဆည်းကပ်ကုန်ရာ၏။ ဆည်းကပ်သော ရဟန်းများသည် ထိုရဟန်း၏အမူအရာသို့ အတုလိုက်ကုန်ရာ၏။ ထိုရဟန်းများအား ထိုသို့အတုလိုက်ခြင်းသည် ကာလရှည်ကြာ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>သီတင်းကြီးရဟန်း၊ သီတင်းလတ်ရဟန်း၊ သီတင်းငယ်ရဟန်း မည်သူပင်ဖြစ်စေ သိက္ခာလိုလားသူ၊ သိက္ခာဆောက်တည်ခြင်း၏ ဂုဏ်ကိုချီးမွမ်းသူစသည်ဖြစ်လျှင် ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူကြောင်း၊ လိုက်သူများအား ကာလကြာ စီးပွားချမ်းသာဖို့သာဖြစ်သောကြောင့်ဟု အကြောင်းနှင့်တကွ အပြန်အားဖြင့် အကျယ်မိန့်ကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-484 </p><hr> <h3>(၁၀) ၅-လောဏကပလ္လဝဂ်</h3> <h3>၁-အစ္စာယိကသုတ်</h3> <p>အိမ်ရှင်ယောက်ျား လယ်သမား၏ ဆောလျင်စွာ ပြုရမည့် ပြုလုပ်ဖွယ် ၃-မျိုးမှာ လျင်မြန်ကောင်းမွန်စွာ လယ်ကိုထွန်ယက်၍ မြေကိုညီညွတ်စွာပြုခြင်း၊ ပြီးလျှင် ကောင်းမွန်ပြေပြစ်စွာ မျိုးစေ့များကြဲချခြင်း၊ ပြီးလျှင် ရေကို သွင်းထုတ်ခြင်းတို့တည်း။ လယ်သမားအား “ယနေ့ပင် ငါ့စပါးများ ပေါက်ပါစေ၊ နက်ဖြန် ဖုံးပါစေ၊ သန်ဘက်ခါ မှည့်ပါစေ” ဟု လိုတိုင်းပြီးနိုင်သော ထိုတန်ခိုးစွမ်းမရှိပေ၊ စင်စစ်သော်ကား ထိုလယ်သမား၏ ထိုစပါးများသည် ညီညွတ်သောဥတုကိုရမှ ပေါက်လည်းပေါက်၊ ဖုံးလည်းဖုံး၊ မှည့်လည်းမှည့်သော အခါမျိုးသည် ရှိ၏။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ရဟန်း၏ ဆောလျင်စွာပြုရမည့် ပြုလုပ်ဖွယ် ၃-မျိုးမှာ အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ၊ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ခြင်းတို့တည်း။ ထိုရဟန်းအား “ယနေ့၌သော်လည်းကောင်း၊ နက်ဖြန် သန်ဘက်၌သော်လည်းကောင်း ငါ၏စိတ်သည် အစွဲကင်းသော အာသဝေါတို့မှ လွတ်ပါစေသတည်း” ဟု လိုတိုင်းပြီးစေနိုင်သော တန်ခိုးစွမ်း မရှိပေ၊ စင်စစ်သော်ကား သိက္ခာ ၃-ပါးကိုကျင့်သော ထိုရဟန်း၏ စိတ်သည် အစွဲကင်းကာ အာသဝေါတို့မှ လွတ်သော အခါမျိုးသည် ရှိ၏။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သော ဆန္ဒဖြစ်လတ္တံ့ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ ကျင့်ကြရမည်-မိန့်။</p> <p>အလုပ် ၂-ခုအထူး - မချွတ်ပုံသေပြုရမည်ကား ကရဏီယ၊ မပြုဘဲ နေရသေးသည်ကား ကိစ္စဟု ခွဲပြသည်။<br> စပါးပင် ပေါက်ချိန် - ၃-ရက်မြောက် အစိုပေါက်၍ ၇-ရက်ရောက်သော် အညွန့်ထွက်သည်၊ တလခွဲကြာသော် ဖုံး၍ ၃-လရောက်သော် မှည့်သည်။</p> <h3>၂-ပဝိဝေကသုတ်</h3> <p>သာသနာပ ပရိဗိုဇ်များ ပညတ်ကြသော ကိလေသာမှ ကင်းဆိတ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်းကို မှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သင်္ကန်းကိုမှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်း ဟူသည်- ပိုက်ဆံလျှော်အဝတ်ကိုဆောင်ခြင်း၊ ပိုက်ဆံလျှော်ဖြင့် ရောရှက်သော အဝတ်၊ လူသေကောင် အဝတ် (ပံ့သကူအဝတ်)၊ သစ်ခေါက်အဝတ်၊ သစ်နက်ရေ၊ ခွာနှင့် ဟက္ခသော သစ်နက်မြှင်အဝတ်၊ သမန်းမြက်အဝတ်၊ လျှော်တေအဝတ်၊ ပျဉ်ချပ်အဝတ်၊ လူ့ဆံပင်ဖြင့် ရက်သော ကမ္ဗလာ၊ သားမြီးကမ္ဗလာ၊ ခင်ပုပ်ငှက်တောင် အဝတ်ကိုသော်လည်း ဆောင်ခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-485 <hr> ဆွမ်းကိုမှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်း ဟူသည် - ဟင်းရွက်စိမ်းကိုသော်လည်း စားခြင်း၊ ပြောင်းဆန်မြက်၊ ကျိတ်သီးဆန်၊ သားရေ အစအန၊ မှော်၊ ဆန်ကွဲ၊ ထမင်းချိုး၊ နှမ်းမုန့်ညက်၊ မြက်၊ နွားချေးကိုသော်လည်း စားခြင်း၊ တောသစ်မြစ် သစ်သီးလျှင် အစာရှိသည်ဖြစ်၍ ကြွေကျသော သစ်သီးကိုစားလျက် မျှတခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ကျောင်းကိုမှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်း ဟူသည် - တော၊ သစ်ပင်ရင်း၊ သင်္ချိုင်း၊ တောအုပ်၊ ပြင်၊ ကောက်ရိုးပုံ၊ ကောက်ရိုးအုံတို့တည်း။</p> <h3>ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်း၏ ကိလေသာမှ ကင်းဆိတ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ -</h3> <p>၁။ ရဟန်းသည် သီလနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ထိုရဟန်းအား သီလမရှိခြင်းကိုလည်း ပယ်အပ်၏၊ ထိုသီလမရှိခြင်းမှလည်း ကင်းဆိတ်၏။</p> <p>၂။ အမြင်မှန်ရှိ၏၊ အမြင်မှားကိုလည်း ပယ်အပ်၏၊ အမြင်မှားမှလည်း ကင်းဆိတ်၏။</p> <p>၃။ ကုန်ပြီးသော အာသဝေါရှိ၏၊ အာသဝေါတို့ကိုလည်း ပယ်အပ်ကုန်၏။ အာသဝေါတို့မှလည်း ကင်းဆိတ်၏။</p> <p>ဆိုခဲ့ပြီး အကြောင်းများကြောင့် ဤရဟန်းကို သီလဟူသော အမြတ်အနှစ်သို့ ရောက်သူ၊ စင်ကြယ်သူ၊ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာဟူသော ဂုဏ်အနှစ်၌ တည်သူဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>လယ်သမား၏ သလေးစပါးခင်းသည် ပြည့်စုံ၏။ ထိုအခင်းကို လယ်သမားသည် လျင်မြန်စွာ ရိတ်စေ၏။ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ စုရုံးစေရာ၏။ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ တိုက်စေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ စုပုံစေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ နယ်စေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ လှေ့စေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ ထောင်းထုစေရာ၏။ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ ဖွဲ့တို့ကို လွှင့်ထုတ်စေရာ၏၊ ဤသို့ပြုလျှင် အိမ်ရှင်ယောက်ျား လယ်သမား၏ စပါးများသည် ဆန်ဟူသော အမြတ်အနှစ်သို့ ရောက်ကုန်၏၊ စင်ကြယ်ကုန်၏၊ ဆန်ဟူသော အနှစ်၌ တည်ကုန်၏၊ ဤဥပမာအတိုင်းပင် မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>၃-သရဒသုတ်</h3> <p>တန်ဆောင်မုန်းလအခါ တိမ်သားကင်းစင် မိုးကောင်းကင်၌ တက်လာသော နေမင်းသည် ကောင်းကင်ရှိ အမိုက်မှောင်အားလုံးကို ဖျက်ဆီး၍ ထွန်းလင်းတောက်ပ တင့်တယ်သလို အရိယာသာဝကအား ကိလေသာမြူကင်းသော သောတာပတ္တိဉာဏ်အမြင်သည် ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ ပေါ်လာသည်နှင့် တပြိုင်နက် အရိယာသာဝကအား သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသ သံယောဇဉ် ၃-ပါးတို့သည် ပျောက်ကုန်၏။</p> <p>ထိုမှ နောက်၌ အဘိဇ္ဈာ၊ ဗျာပါဒတို့မှ လွတ်မြောက်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ကာမတို့မှ လည်းကောင်း၊ အကုသိုလ်တရားတို့မှ လည်းကောင်း ကင်းဆိတ်၍သာလျှင် ဝိတက်...<br> <br>စာမျက်နှာ-486 <hr> ဝိစာရနှင့်တကွဖြစ်သော ဆိတ်ငြိမ်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော ပီတိသုခရှိသော ပထမဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏။ ထိုအခါ၌ အရိယာသာဝကသည် အကယ်၍ သေငြားအံ့၊ ထိုသာဝကအား လူ့ပြည် ပြန်လာစေနိုင်သော သံယောဇဉ်မရှိပြီဟု မိန့်။</p> <h3>၄-ပရိသာသုတ်</h3> <p>ပရိသတ် ၃-မျိုးမှာ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော အဂ္ဂဝတီပရိသတ်၊ မညီညွတ်သော ဝဂ္ဂပရိသတ်၊ ညီညွတ်သော သမဂ္ဂပရိသတ် တို့တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော အဂ္ဂဝတီပရိသတ် ဟူသည် - ဤသာသနာတော်ဝယ် အကြင်ပရိသတ်၌ သီတင်းကြီးရဟန်းများသည် ပစ္စည်းများအောင် မကျင့်ကြ၊ သိက္ခာ ၃-ပါး လေးစားကြ၏။ အောက်သို့ သက်စေတတ်သော တရား၌ စွန့်ချအပ်သော လုံ့လရှိကြ၏။ ကင်းဆိတ်ခြင်း ၃-ပါး၌ ရှေ့သွားဖြစ်ကြ၏။ မရောက် မရ မျက်မှောက်မပြုရသေးသော ဈာန်မဂ်ဖိုလ်တရားသို့ ရောက်ရ မျက်မှောက်ပြုဖို့ရာ လုံ့လစိုက်ကြ၏။ နောင်လာနောင်သားများလည်း ထိုသီတင်းကြီးရဟန်းများ၏ အပြုအမူအတိုင်း လိုက်ကြသည်။ ဤပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>မညီညွတ်သော ဝဂ္ဂပရိသတ် ဟူသည် - မျက်မှောက်မျက်ကွယ် ငြင်းခုံလျက် ဆန့်ကျင်ဘက် ပြောကြား စကားများတတ်ကြသည့်ပြင် အချင်းချင်း နှုတ်လှန်ထိုး၍လည်း နေကြကုန်သော ရဟန်းများရှိသော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>ညီညွတ်သော သမဂ္ဂပရိသတ် ဟူသည် - ညီညွတ်ဝမ်းမြောက်ကြလျက် ဆန့်ကျင်ဘက်မပြော၊ နို့နှင့်ရေ ရောထားသလို ဖြစ်ကြ၍ အချင်းချင်း ချစ်သောမျက်စိတို့ဖြင့် ကောင်းစွာ ကြည့်ကြ နေထိုင်ကြသော ရဟန်းများရှိသော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>ညီညွတ်သော သမဂ္ဂပရိသတ် ဖြစ်သောအခါ၌ ရဟန်းများသည် ကောင်းမှုများစွာကို ဖြစ်စေကုန်၏။ ထိုအခါ၌ ရဟန်းများသည် စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်ကြောင်း ဝမ်းမြောက်ခြင်း မုဒိတာဖြင့် မြတ်သော နေခြင်းကို နေကုန်၏။ ဝမ်းမြောက်သူအား နှစ်သက်ခြင်း ပီတိဖြစ်၏။ နှစ်သက်သူ၏ ကိုယ်သည် ငြိမ်းချမ်း၏၊ ငြိမ်းချမ်းသော ကိုယ်ရှိသူသည် ချမ်းသာကို ခံစား၏၊ ချမ်းသာခြင်းရှိသူ၏စိတ်သည် တည်ကြည်၏။ တောင်ထိပ်၌ မိုးသည်းထန်စွာ ရွာလတ်သော် ထိုရေသည် နိမ့်ရာ နိမ့်ရာသို့ စီးဆင်း၍ တောင်ချောက် ပပ်ကြားကွဲ မြောင်းငယ်တို့ကို ပြည့်လျှံစေ၏။ ပြည့်လျှံပြီး အိုင်ငယ် အိုင်ကြီး၊ မြစ်ငယ် မြစ်ကြီးတို့ကို ပြည့်လျှံစေ၏။ ပြည့်လျှံပြီး မဟာသမုဒ္ဒရာတို့ကို ပြည့်လျှံစေကုန်၏။ ဤအတူသာလျှင် သမဂ္ဂပရိသတ်နှင့် စပ်၍ တည်ကြည်ခြင်း အကျိုးထိ သက်ရောက်ပုံ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-487 </p><hr> <h3>၅-ပဌမအာဇာနိယသုတ်</h3> <p>ဤလောက၌ အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော အာဇာနည်မြင်းကောင်းသည် မင်းအား လျောက်ပတ်၏၊ မင်း၏ အသုံးအဆောင်ဖြစ်၏။ မင်း၏အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းဟူ၍သာ ရေတွက်ခြင်းသို့ရောက်၏။ ဤအတူသာလျှင် အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် အဝေးမှယူဆောင်၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ ဧည့်သည်ဖို့ စီမံထားသောဝတ္ထုကိုလည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ တမလွန်ရှည်မြော် အလှူတော်ကို ခံထိုက်၏။ လက်အုပ်ချီခြင်းငှာထိုက်၏၊ သတ္တဝါများ၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံးလယ်မြေဖြစ်၏။</p> <p>ရဟန်း၏အဆင်း ဟူသည် သီလတည်းဟူသော ဂုဏ်အဆင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ ခွန်အား ဟူသည် အကုသိုလ်တရားများပယ်ဖို့ ကုသိုလ်တရားများ ပြည့်စုံစေဖို့ အားထုတ်ခြင်း စသော ဝီရိယအားနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ လျင်မြန်ခြင်း ဟူသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိသော သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်အလျင်ဖြင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>၆-၇- ဒုတိယ၊ တတိယ အာဇာနိယသုတ်များကိုလည်း အလားတူ ဟောတော်မူ၏။ အထူးမှာ ရဟန်း၏လျင်မြန်ခြင်းဟူရာ၌ ဒုတိယသုတ်ဝယ် အောက်မဂ် ၃-ပါး၊ အောက်ဖိုလ် ၃-ပါး လျင်မြန်ခြင်းများကိုယူရ၍ တတိယသုတ်ဝယ် အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်အလျင်ကို ယူရသည်။</p> <h3>၈-ပေါတ္ထကသုတ်</h3> <p>လျှော်မြှင်ပုဆိုးအသစ်သည် လည်းကောင်း၊ တပတ်ရစ်သည်လည်းကောင်း၊ ပုဆိုးဟောင်းသည်လည်းကောင်း အဆင်းမလှ၊ အတွေ့လည်းကြမ်းတမ်း၊ အဖိုးလည်းမတန်၊ ပုဆိုးဟောင်းကိုမူ လက်သုတ်ပုဝါသော်လည်း ပြုလုပ်ကြ၊ အမှိုက်ပုံ၌သော်လည်း စွန့်ပစ်ကြသည်။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် သီတင်းငယ်ဖြစ်သော ရဟန်းသည်လည်းကောင်း၊ သီတင်းလတ်သည်လည်းကောင်း၊ သီတင်းကြီးသည် လည်းကောင်း၊ သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်သူဖြစ်အံ့၊ ဤအဖြစ်ကား ရဟန်း၏ အဆင်းမလှခြင်းဖြစ်သည်၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုး အဆင်းမလှသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ထိုသီလမရှိသောရဟန်းအား ဆည်းကပ်လုပ်ကျွေး အတုလုပ်သူများအား ထိုဆည်းကပ်ခြင်းစသည် ကာလရှည်ကြာ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာဖြစ်၏။ ဤဆင်းရဲခြင်းသည် ရဟန်း၏အတွေ့ကြမ်းခြင်းဖြစ်သည်၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုး အတွေ့ကြမ်းသကဲ့သို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-488 <hr> ထိုရဟန်းခံယူသော ပစ္စည်း ၄-ဖြာ အလှူဒကာတို့၏ အလှူသည် ကြီးသောအာနိသင်မရှိ၊ ဤအလှူ အကျိုးမကြီးခြင်းသည် ရဟန်း၏ အဖိုးမတန်ခြင်းဖြစ်သည်၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုး အဖိုးမတန်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိသော သီတင်းကြီးရဟန်းသည် သံဃာ့အလယ်၌ စကားဆိုအံ့၊ ထိုသီတင်းကြီးရဟန်းကို ရဟန်းများက “မိုက်မဲမလိမ္မာသော သင်၏စကားဖြင့် အဘယ်အကျိုးရှိအံ့နည်း၊ သင်စင်လျက်လည်း စကားဆိုသင့်သည်ဟု မှတ်ထင်ဘိ၏” ဟူ၍ ပြောဆိုကြ၏။ အမှိုက်ပုံ၌ လျှော်မြှင်ပုဆိုးကို စွန့်ပစ်သကဲ့သို့ သံဃာက နှင်ထုတ်ကြောင်း သဘောရှိသောစကားကို ထိုသီလမရှိသော သီတင်းကြီးသည် အမျက်ထွက်ကာ နှလုံးမသာဘဲ မြွက်ဆို၏။</p> <p>ကာသိတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးသစ်သည် လည်းကောင်း၊ တပတ်ရစ် ပုဆိုးသည် လည်းကောင်း၊ ပုဆိုးဟောင်းသည် လည်းကောင်း အဆင်းလှ၏။ အတွေ့လည်းကောင်း၏၊ အဖိုးလည်းတန်၏၊ ပုဆိုးဟောင်းကို ရတနာထုပ်သော်လည်းပြုလုပ်၏၊ နံ့သာကြုတ်၌သော်လည်း ထည့်ကုန်၏၊ ဤအတူသာလျှင် သီတင်းငယ်၊ လတ်၊ ကြီး ရဟန်း၏သီလရှိ၍ ကောင်းသောသဘောရှိလျှင် အထက်ပါအတိုင်း အဆင်းလှ၊ အတွေ့ကောင်း၊ အဖိုးတန်ပုံကို သိအပ်သည်။</p> <p>ဤသဘောရှိသော သီတင်းကြီးရဟန်းသည် သံဃာ့အလယ်၌ စကားဆိုအံ့၊ ထိုသီတင်းကြီးကို ရဟန်းများက “အရှင်တို့၊ နည်းသောအသံရှိကြပါ၊ သီတင်းကြီးရဟန်းသည် သုတ်၊ အဘိဓမ္မာ၊ ဝိနည်းကို ရွတ်ဆိုနေ၏” ဟု ပြောဆိုကုန်၏။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ “ငါသည် ကာသိကတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးနှင့်တူစွာဖြစ်စေအံ့၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုးပမာ မဖြစ်စေအံ့” ဟု ကျင့်ရမည်၊ ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြဟု မိန့်။</p> <h3>၉-လောဏကပလ္လသုတ်</h3> <p>“ဤသတ္တဝါသည် ကံကိုပြုသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ထိုကံ၏အကျိုးကို ခံစားရ၏” ဟု တစုံတယောက်က ဆိုငြားအံ့၊ ဤဆိုတိုင်းဖြစ်သော် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မဖြစ်တော့ချေ၊ ကောင်းစွာဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုခွင့်မရှိတော့ချေ။ “ဤသတ္တဝါသည် ခံစားအပ်သောကံကိုပြုသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ထိုကံ၏အကျိုးကို ခံစားရ၏” ဟု တစုံတယောက်ကဆိုအံ့၊ ဤဆိုတိုင်းဖြစ်သော် အကျင့်မြတ်ကိုကျင့်သုံးမှု ဖြစ်နိုင်၏၊ ကောင်းစွာဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုခွင့်ရှိနိုင်၏။ (ဒုတိယစကား၌ “ခံစားအပ်သော” သာထူး)။<br> <br>စာမျက်နှာ-489 <hr> ဤလောက၌ အချို့သူပြုအပ်သော မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ထိုပြုသူကို ငရဲသို့ဆောင်၏။ အချို့သူပြုအပ်သော ထိုသဘောသာရှိသော (မျက်မှောက်ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော) မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှ မထင်၊ အကျိုးများစွာဘယ်မှာထင်ပါအံ့နည်း။ (ကံ ၂-ပါးတူလျက်ထူးခြားပုံ)။</p> <p>အဘယ်သို့ သဘောရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုအပ်သော မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ထိုပြုသူကို ငရဲသို့ ဆောင်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကာယဘာဝနာကိုလည်း မပွားများ၊ သီလ၊ စိတ်၊ ပညာကိုလည်း မပွားများ၊ ဂုဏ်အားဖြင့်ငယ်၏။ ဂုဏ်ငယ်သောအားဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ငယ်၏။ မကောင်းမှု အနည်းငယ်ဖြင့် ဆင်းရဲစွာ နေရ၏၊ ဤသဘောရှိသူ ပြုအပ်သော မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ထိုပြုသူကို ငရဲသို့ ဆောင်၏။</p> <p>အဘယ်သဘောရှိသူ ပြုအပ်သော ထိုသဘောသာရှိသော (မျက်မှောက်ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော) မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှမထင်၊ အကျိုးများစွာ ဘယ်မှာထင်ပါအံ့နည်းဟူသည် အဘယ်နည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာယဘာဝနာ၊ သီလ၊ စိတ်၊ ပညာကိုလည်း ပွားများ၏၊ ဂုဏ်အားဖြင့် မငယ်၊ ဂုဏ်ကြီးသော အားဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ကြီး၏၊ ရာဂ စသည်တို့ မရှိသဖြင့် နေရ၏။ ဤသဘောရှိသူပြုအပ်သော ထိုသဘောသာရှိသော (မျက်မှောက်ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော) မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှမထင်၊ အကျိုးများစွာ ဘယ်မှာထင်ပါအံ့နည်း။</p> <h3>ဤနေရာ၌ ပုစ္ဆာဝိဿဇ္ဇနာဖြင့် ဥပမာကို ဘုရားရှင်မိန့်ကြားသည်။</h3> <p>“ဆားခွက်ကို ရေနည်းသောခွက်၌ထည့်လျှင် ထိုအနည်းငယ်သောရေသည် ဆားခွက်ဖြင့် မသောက်နိုင်သော ဆားငန်ရေ ဖြစ်ရာအံ့လော” “ရေနည်းလှသဖြင့် ဆားငန်ရေ ဖြစ်ရာပါ၏” “ဆားခွက်ကို ဂင်္ဂါမြစ်၌ ထည့်လျှင် ဂင်္ဂါမြစ်သည် ဆားခွက်ဖြင့် မသောက်နိုင်သောဆားငန်ရေဖြစ်ရာအံ့လော” “ဂင်္ဂါမြစ်၌ ရေထုများသောကြောင့် ဆားငန်ရေ မဖြစ်နိုင်ပါ” ဟု ဘုရားရှင်အမေးကို ရဟန်းများဖြေလျှောက်သည်။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ကာယဘာဝနာစသည် မပွားများသူကို မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်ကပင် ငရဲသို့ဆောင်၍ ပွားများသူ ပြုအပ်သော ကံကား ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှမထင်၊ အကျိုးများစွာကား အဘယ်မှာ ထင်ပါအံ့နည်း။ (၁)</p> <p>ဤလောက၌ အချို့သူသည် အသပြာဝက်ဖြင့်လည်း ချုပ်နှောင်ခံရ၏၊ တသပြာဖြင့်လည်း၊ အသပြာ ၁၀၀-ဖြင့် လည်း ချုပ်နှောင် ခံရ၏၊ ကိုယ်ပိုင် ဥစ္စာနည်း၊ အသုံးအဆောင်နည်း၍ ဆင်းရဲသော သဘောရှိသူ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-490 <hr> အချို့သူ ချုပ်နှောင် မခံရ၊ များသောဥစ္စာ၊ အသုံးအဆောင် ရှိ၍ ကြွယ်ဝ ချမ်းသာသော သဘောရှိသူဖြစ်သောကြောင့်တည်း၊ ဤအတူသာလျှင် မပွားများသူကို ငရဲသို့ ဆောင်၍ ပွားများသူ လွတ်သည်။ (၂)</p> <p>ဤလောက၌ ဆိတ်ပိုင်ရှင်၊ ဆိတ်သတ်သမားအချို့သည် ဆိတ်သူခိုးအချို့ကို သတ်ရန်၊ ချုပ်ရန်၊ ဥစ္စာဆုံးရှုံးစေရန် အကြောင်းအားလျော်စွာ ပြုရန်စွမ်းနိုင်သည်၊ ဆိတ်ခိုးသူမှာ ဆင်းရဲသော သဘောရှိသူဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဆိတ်သူခိုးအချို့ကို သတ်ရန် စသည်မစွမ်းနိုင်၊ ကြွယ်ဝချမ်းသာသော သဘောရှိသူ၊ မင်းအမတ်ကြီး သော်လည်းဖြစ်သူ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။ စင်စစ်သော်ကား လက်အုပ်ချီလျက် “အရှင်၊ ဆိတ်ကိုဖြစ်စေ၊ ဆိတ်၏တန်ဖိုးကိုဖြစ်စေ အကျွန်ုပ်အား ပေးသနားပါ” ဟု ထိုသူခိုးကိုပင် တောင်းပန်ရ၏။ ဤအတူပင် မပွားများသူကို ငရဲသို့ ဆောင်၍ ပွားများသူ လွတ်သည် (၃)။</p> <p>ဒုတိယကံအဓိပ္ပာယ် - ပထမဇောသည် ဒိဋ္ဌဓမ္မမျက်မှောက်ကျိုးမပေးရလျှင် အဟောသိကံ၊ သတ္တမဇောသည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးမပေးရလျှင် အဟောသိကံ၊ အလယ်ဇော ၅-ချက်သည် သံသရာပြတ်လျှင် အဟောသိကံဖြစ်ရာ အကျိုးပေးလှည့်ရမည့်၊ ခံစားရမည့်ကံကို ယူရမည် ဆိုလိုသည်။ ပထမကံအတိုင်း ကံပြုသမျှ အကျိုးပေးရမည်ဆိုလျှင် မဂ်ကျင့်သုံးမှု အရာမရောက်တော့ပေ၊ မည်သည့်လောကီကံပြုထားထား မဂ်ဖြစ်ပါက ယင်းကံများ ပြတ်ရမည်၊ ထို့ကြောင့် (ခံစားအပ်သောကံ) ဟု ဒုတိယကံ၌ ဆိုထားသည်။</p> <p>ကာယဘာဝနာ မပွားများ - သံသရာလည်ဦးမည့် ပုထုဇဉ်ကို ပြအပ်သည်၊ ပွားများသူကား ရဟန္တာတည်း၊ ကာယဖြင့် ဣန္ဒြိယသံဝရသီလကို လည်းကောင်း၊ သီလဖြင့် ကြွင်းသီလ ၃-ပါးကို လည်းကောင်း ပြသည်။</p> <h3>၁၀-ပံသုဓောဝကသုတ်</h3> <p>မြေမှုန့်ဆေး ယောက်ျား၊ ယင်းယောက်ျား၏ တပည့်သည် ရွှေ၏ညစ်နွမ်းကြောင်း အကြမ်းစားမြေမှုန့်၊ သဲနှင့် ကျောက်စရစ်၊ အိုးခြမ်း အညစ်အကြေးများကို ကျင်ခွက်၌ လောင်းဆေး၊ အဖန်ဖန်နယ်ဆေးသည်၊ ပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော အလတ်စား ကျောက်စရစ်နုနှင့် သဲကြမ်းအညစ်အကြေးကို အဖန်ဖန်နယ်ဆေးသည်၊ ပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော အနုစားသဲနှင့် မြေမဲအညစ်အကြေးကို အဖန်ဖန်နယ်ဆေးသည်။</p> <p>ဆေးပြီးနောက် ကြွင်းကျန်သော ပကတိရွှေစစ်ကို ရွှေပန်းထိမ်သည်၊ သူ၏ တပည့်သည် မိုက်လုံး၌ ထည့်မှုတ်၊ အဖန်ဖန် ဖိမှုတ်သည်၊ မှုတ်ပြီးသော ထိုရွှေသည် အပြစ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-491 <hr> မကင်းသေး၍ မနူးညံ့၊ လက်ကောက်၊ နားတောင်း စသည်ပြု၍ မဖြစ်သေး၊ ပြိုးပြိုးပြက်ပြက် အရောင်လည်း မထွက်၊ ကြွပ်ဆတ်သော သဘောရှိ၏၊ အလုပ်ခွင်သို့ ကောင်းစွာ မရောက်နိုင်သေး။</p> <p>ထိုရွှေကို အဖန်ဖန် ဖိမှုတ်ပြန်မှ အပြစ်ကင်း နူးညံ့၍ လက်ကောက်စသည် ပြု၍ဖြစ်၊ အရောင်လည်း ထွက်၊ မကြွပ်ဆတ်တော့ဘဲ အလုပ်ခွင် ရောက်နိုင်သည်။ ထိုအချိန်မျိုးရှိသည်သာတည်း၊ ရွှေပြားဖြင့်ဖြစ်စေ၊ နားတောင်း၊ လည်ရွဲတန်ဆာ၊ ရွှေပန်းခိုင်ဖြင့်ဖြစ်စေ တစုံတခုသော တန်ဆာအထူးဖြင့် အလိုရှိလျှင် ထိုသူလိုရာ အကျိုးကိုလည်း ပြီးစေ၏။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် လွန်မြတ်သော သမထဝိပဿနာစိတ်ကို အဖန်ဖန် အားထုတ်သော ရဟန်းသည် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်ဟူသော ညစ်နွမ်းကြောင်း အကြမ်းစား ကိလေသာကို ပယ်ဖျောက် ကင်းကွာ နောင်ဖြစ်မလာစေပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသနှင့် စပ်သော အကြံအစည်ဟူသော အလတ်စား ကိလေသာများကို ပယ်ဖျောက် ကင်းကွာ နောင်ဖြစ်မလာစေ၊ ပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော ဆွေမျိုး၊ ဇနပုဒ်၊ မထီမဲ့မြင် မပြုစေလိုခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံအစည်ဟူသော အနုစား ကိလေသာများကို ပယ်ဖျောက်ကင်းကွာ နောင်ဖြစ်မလာစေ။</p> <p>ပြီးသော်လည်း တရားနှင့် စပ်သော အကြံအစည် ကျန်သေး၏။ ထိုသမာဓိသည် မငြိမ်သက် မမွန်မြတ်သေး၊ ငြိမ်းချမ်းစွာ မရအပ်သေး၊ သမာဓိ တစိုက်မတ်မတ်ဖြစ်မှုကို မရအပ်သေး၊ ပယောဂနှင့်တကွ ကိလေသာတို့ကို ဖိနှိပ်တားမြစ်၍ ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>အကြင်အခါ၌ ဝိပဿနာစိတ်သည် မိမိသန္တန်၌သာ တည်၏၊ ကောင်းစွာထိုင်၏၊ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းဖြစ်၏၊ ကောင်းသော အာရုံ၌ ထား၏။ ထိုသမာဓိ ငြိမ်သက် မွန်မြတ် ကိလေသာငြိမ်းခြင်း ဖြစ်ရ၏၊ စိတ်၏ လွတ်လပ်မှုကို ရ၏၊ ပယောဂနှင့်တကွ ကိလေသာတို့ကို ဖိနှိပ်တားမြစ်၍ ဖြစ်ပေါ်လာသည် မဟုတ်တော့၊ ထိုအခါမျိုး ရှိသည်သာတည်း။</p> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတစုံတခုကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုရန် စိတ်ကို ညွှတ်စေ၏။ (ရှေးဘဝ အကြောင်းနှင့် ယခုဘဝ အဘိညာဉ်၏ အခြေခံဈာန်စသော) အကြောင်းရှိလတ်သော် ထိုထိုအရာ၌ပင်လျှင် သက်သေထိုက်သည့်အဖြစ် ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ် စသည်သို့လည်း ရောက်၏။ အဘိညာဉ် ၅-ပါး မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-492 <hr> ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ် - တန်ခိုးအမျိုးမျိုး ဖန်ဆင်းနိုင်သည်၊ တယောက်တည်းက အများ၊ အများက တယောက် ဖြစ်နိုင်သည်၊ ကိုယ်ထင်ပြနိုင်၊ ဖျောက်နိုင်သည်။ နံရံ၊ တံတိုင်း၊ တောင်တဘက်သို့ ကောင်းကင်၌လို မထိဘဲ သွားနိုင်သည်၊ မြေ၌လည်း ရေမှာလို ငုပ်နိုင် ပေါ်နိုင်သည်၊ ရေ၌လည်း မြေမှာလို မကွဲစေဘဲ သွားနိုင်သည်၊ (ရေပေါ်သွားနိုင် လျှောက်နိုင်သည်။) ကောင်းကင်၌လည်း ငှက်လို တင်ပျဉ်ခွေ ပျံနိုင်သည်၊ တန်ခိုးကြီးသော လ၊ နေများကိုလည်း လက်ဖြင့် သုံးသပ် ဆုပ်ကိုင်နိုင်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်တိုင်အောင်လည်း ကိုယ်ကို စိတ်လိုတိုင်း ဖြစ်စေနိုင်သည်။</p> <p>ဒိဗ္ဗသောတ အဘိညာဉ် - လူနားကို လွန်သော နတ်နားနှင့် တူသော နားဖြင့် လူ၊ နတ် ၂-မျိုးလုံး၌ ဖြစ်သော အနီး၊ အဝေး ၂-မျိုးသော အသံများကို ကြားနိုင်သည်။</p> <p>စေတောပရိယ အဘိညာဉ် - သူတပါးတို့၏ စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြားသိနိုင်သည်၊ ရာဂစိတ်၊ ရာဂကင်းသောစိတ်၊ ဒေါသစိတ်၊ ဒေါသကင်းသောစိတ်၊ မောဟစိတ်၊ မောဟကင်းသောစိတ်၊ ကြုံ့သောစိတ်၊ ပြန့်သောစိတ်၊ မဟဂ္ဂုတ်စိတ်၊ မဟဂ္ဂုတ်မဟုတ်သောစိတ်၊ သာလွန်သော တရားရှိသောစိတ်၊ သာလွန်သော တရားမရှိသောစိတ်၊ တည်ကြည်သောစိတ်၊ မတည်ကြည်သောစိတ်၊ လွတ်မြောက်သောစိတ်၊ မလွတ်မြောက်သော စိတ်များကို သိနိုင်သည်၊ ပရစိတ္တဝိဇာနန အဘိညာဉ် ဟုလည်း ခေါ်။</p> <p>ပုဗ္ဗေနိဝါသအဘိညာဉ် - ရှေးဘဝများစွာကို အောက်မေ့နိုင်သည်၊ တဘဝ၊ ၂-ဘဝ၊ ဘဝရာထောင်၊ ဘဝသိန်း၊ ပျက်ကပ်များစွာ၊ ဖြစ်ကပ်များစွာ၊ ပျက်ကပ်ဖြစ်ကပ်များစွာတို့ကို အောက်မေ့နိုင်သည်။ ဘဝတခု၌ ဖြစ်သော မိမိ၏ အမည်၊ အနွယ်၊ အဆင်း၊ အစာ၊ ချမ်းသာ၊ ဆင်းရဲ၊ အသက်အပိုင်းအခြားကို လည်းကောင်း၊ ထိုဘဝမှ သေ၍ ဤဘဝ၌ ငါဖြစ်ခဲ့၏၊ ထိုဘဝ၌ မိမိ၏ အမည်၊ အနွယ် စသည်ကိုလည်းကောင်း၊ ထိုဒုတိယဘဝမှ သေ၍ ဤဘဝ၌ ငါဖြစ်ခဲ့၏၊ ထိုတတိယဘဝ၌ မိမိ၏ အမည်၊ အနွယ် စသည်ကို လည်းကောင်း အခြင်းအရာ အဖြစ်သနစ်နှင့်တကွ ဘဝများစွာ အောက်မေ့နိုင်သည်။</p> <p>ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ် - လူ့မျက်စိကို လွန်သော နတ်မျက်စိနှင့် တူသော မျက်စိဖြင့် သေဆဲ၊ ဖြစ်ဆဲ သတ္တဝါ၊ ယုတ်မြတ်၊ အဆင်းလှ မလှ သတ္တဝါ၊ ကောင်းသော လားရာ၊ မကောင်းသော လားရာရှိသော သတ္တဝါများကို မြင်နိုင်သည်၊ “ဤသတ္တဝါများကား ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ပြစ်မှုရှိကုန်၏၊ အရိယာများကို စွပ်စွဲကြ၊ အယူမှားကြပြီး အယူမှားဖြင့် ပြုသောကံရှိကြသဖြင့် သေ၍ ငရဲရောက်ကြ၏၊ ဤသတ္တဝါများကား ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ကောင်းမှုရှိကြ၊ အရိယာများကို မစွပ်စွဲကြ၊ အယူမှန်ကြပြီး အယူမှန်ဖြင့် ပြုသောကံ ရှိကြသဖြင့် သေ၍ နတ်ပြည်ရောက်ကြ၏” ဟု ကံအလျောက်ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကိုလည်း သိနိုင်သည်၊ နောင် အာသဝက္ခယဉာဏ် (အဘိညာဉ်) ကိုလည်း ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-493 </p><hr> <h3>၁၁-နိမိတ္တသုတ်</h3> <p>လွန်မြတ်သော သမထ ဝိပဿနာစိတ်ကို အဖန်ဖန် အားထုတ်သော ရဟန်းသည် သမာဓိ၊ ဝီရိယ၊ ဥပေက္ခာဟူသော အကြောင်း ၃-မျိုးကို ရံဖန်ရံခါ နှလုံးသွင်းအပ်ကုန်၏၊ သမာဓိအကြောင်းကိုသာ တဘက်သတ် နှလုံးသွင်းလျှင် ထိုသမထ ဝိပဿနာစိတ်သည် ပျင်းရိရာသော အကြောင်းရှိ၏။</p> <p>ဝီရိယအကြောင်းကိုသာ တဘက်သတ် နှလုံးသွင်းလျှင် ပျံ့လွင့်ရာသော အကြောင်းရှိ၏။ ဥပေက္ခာအကြောင်းကိုသာ တဘက်သတ် နှလုံးသွင်းလျှင် အာသဝေါကုန်ရန် ကောင်းစွာ မတည်ကြည်ရာသော အကြောင်းရှိ၏။ ရံခါသမာဓိ၊ ရံခါဝီရိယ၊ ရံခါ ဥပေက္ခာ ဟူသော အကြောင်းကို နှလုံးသွင်းမှ စိတ်သည် နူးညံ့ခြင်း၊ သင့်လျော်ခြင်း၊ ပြိုးပြိုးပြက် အရောင်ထွက်ခြင်းများသည် ဖြစ်၏၊ မပျက်စီးတော့ဘဲ အာသဝေါကုန်ရန် ကောင်းစွာ တည်ကြည်၏။</p> <p>ဥပမာသော်ကား ရွှေပန်းထိမ်သည်နှင့် ယင်း၏တပည့်သည် မီးကျီးဖိုကိုပြုပြီး ဖိုဝ မီးတိုက်လျက် ညှပ်ဖြင့် ရွှေကိုယူ၍ မီးကျီးဖိုဝ၌ မိုက်လုံးတွင် ထည့်ပြီးလျှင် ရံခါမှုတ်၏၊ ရံခါရေဆွတ်ဖျန်း၏၊ ရံခါ လျစ်လျူရှု၏၊ ထိုရွှေကို အစဉ်တစိုက် မှုတ်နေလျှင် ထိုရွှေသည် ပူလောင်ရာသော အကြောင်းရှိ၏၊ ထိုရွှေကို အစဉ်တစိုက် ရေဖျန်းနေလျှင် ကောင်းစွာ ရင့်ကျက်ခြင်းသို့ မရောက်ရာသော အကြောင်းရှိ၏။ ထိုရွှေကို ရံခါမှုတ်၊ ရံခါရေဖျန်း၊ ရံခါလျစ်လျူရှုမှ ထိုရွှေသည် နူးညံ့ခြင်း၊ ပြုရန် သင့်လျော်ခြင်း၊ ပြိုးပြိုးပြက် အရောင်ထွက်ခြင်းများသည် ဖြစ်၏၊ မပျက်စီးတော့ဘဲ အလုပ်ခွင်သို့ ကောင်းစွာရောက်၏။ ရွှေပြားဖြင့်ဖြစ်စေ၊ နားတောင်း၊ လည်ရွဲတန်ဆာ၊ ရွှေပန်းခိုင်ဖြင့်ဖြစ်စေ တစုံတခုသော တန်ဆာအထူးဖြင့် အလိုရှိလျှင် ထိုသူ၏ လိုရာကျိုးကိုလည်း ပြီးစေ၏။</p> <p>ဤအတူပင် လွန်မြတ်သော သမထဝိပဿနာစိတ်ကို အဖန်ဖန်အားထုတ်သော ရဟန်းသည် အကြောင်း ၃-မျိုးကို အထက်ဖော်ပြပါအတိုင်း ရံခါစီ နှလုံးသွင်းသဖြင့် နူးညံ့ခြင်းစသည်ဖြစ်ကာ မပျက်စီးတော့ဘဲ အာသဝေါတရားကုန်ရန် ကောင်းစွာ တည်ကြည်၏။</p> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတစုံတခုကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍ မျက်မှောက်ပြုရန် စိတ်ကိုညွှတ်စေ၏၊ ရှေးဘဝအကြောင်းနှင့် ယခုဘဝအဘိညာဉ်၏ အခြေခံဈာန်စသော အကြောင်း ရှိလတ်သော် ထိုထိုအရာ၌ပင် သက်သေထိုက်သည့်အဖြစ်၊ ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ် စသည်သို့လည်း ရောက်၏ဟု မိန့်ပြီး အထက်သုတ်အတိုင်း အဘိညာဉ် ၅-ပါးနှင့် အာသဝက္ခယဉာဏ်ကိုပါ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-494 </p><hr> <h3>၃-တတိယသုတ်</h3> <h3>၅၀ (၁၁) ၁-သမ္ဗောဓဝဂ်၊ ၁-ပုဗ္ဗေဝသမ္ဗောဓသုတ်</h3> <p>သစ္စာ ၄-ပါး ထိုးထွင်းမသိမီ ဘုရားလောင်းဖြစ်စဉ်ကပင် “လောက၌ သာယာဖွယ် သဘောသည် အဘယ်နည်း၊ အပြစ်သည် အဘယ်နည်း၊ ထွက်မြောက်ရာသည် အဘယ်နည်း” ဟူသောအကြံသည် ငါ့အား ဖြစ်ခဲ့၏၊ “လောကကိုစွဲ၍ ဖြစ်သော ချမ်းသာဝမ်းမြောက်ခြင်းသည် သာယာဖွယ်၊ မမြဲဆင်းရဲ ဖောက်ပြန်ခြင်း သဘောရှိသော လောကသည် အပြစ်၊ လောက၌ လိုလားတပ်မက်မှုကို ဖျောက်ပယ်ခြင်းသည် ထွက်မြောက်ရာပေတည်း” ဟူသောအကြံသည် ငါ့အား ဖြစ်ပြန်၏။</p> <p>ဤသို့ လောက၏ သာယာဖွယ်ကို သာယာဖွယ်အားဖြင့်၊ အပြစ်ကိုလည်း အပြစ်အားဖြင့်၊ ထွက်မြောက်ရာကိုလည်း ထွက်မြောက်ရာအားဖြင့် ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ပိုင်ပိုင်ကြီး မသိသေးသမျှကာလပတ်လုံး နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာနှင့် တကွသော နတ်လောက၊ ရဟန်း ပုဏ္ဏား၊ မင်း၊ လူများနှင့် တကွသော လူ့လောက၌ အတုမရှိသော သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိပြီဟု ငါဝန်မခံခဲ့၊ ဤသို့ လောက၏ သာယာဖွယ်စသည်ကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ပိုင်ပိုင်ကြီး သိသောအခါ၌မူကား နတ်လောက၊ လူလောက၌ သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိပြီဟု ငါဝန်ခံ၏၊ “ငါ၏ အရဟတ္တဖိုလ်သည် မပျက်စီးနိုင်ပြီ၊ ဤဘဝကား နောက်ဆုံးအတည်၊ ဘဝသစ်တဖန် မဖြစ်တော့ပြီ” ဟု ငါ့အား ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်အမြင်သည် ထင်ရှားဖြစ်ပြီဟု ရဟန်းတော်များအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ဘုရားအလောင်းဖြစ်စဉ်ကပင် သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ရအောင် အားထုတ်စဉ် တနည်း - ယင်းဉာဏ်ကို တပ်မက်တွယ်တာစဉ်၊ ဒီပင်္ကရာ ဘုရားခြေတော်ရင်း၌ တရား ၈-ပါးစုံ၍ ဘုရားဆုတောင်းခြင်း ပြည့်စုံသည်မှစပြီး သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ကပ်တွယ်တာကာ ယင်းဉာဏ်ရအောင် အားထုတ်မှု မလွှတ်ဘဲ လာတော့သည်၊ ထို့ကြောင့် ဗောဓိသတ္တ (ဘုရားလောင်း) ဟု ဆိုအပ်သည်။</p> <h3>၂-ပဌမအဿာဒသုတ်</h3> <p>ငါသည် လောက၏ သာယာဖွယ်ကို၊ အပြစ်ကို၊ လောကမှ ထွက်မြောက်ရာကို သုမေဓာဘဝမှ စ၍ ရှာဖွေလျက် ကျင်လည်ခဲ့ဖူး၏။ ယင်းသာယာဖွယ် စသည်ကို သိရပြီး လောက၌ ရှိရှိသမျှ သာယာဖွယ် စသည်ကို ဝိပဿနာမဂ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ မြင်ရပြီ၊ လောက၏ သာယာဖွယ် စသည်ကို သာယာဖွယ် စသည်အားဖြင့် ပိုင်ပိုင်ကြီး မသိရသေးခင် နတ်လောက၊ လူလောက၌ သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိပြီဟု ငါဝန်မခံခဲ့၊ ပိုင်ပိုင်ကြီး သိမှသာ ငါဝန်ခံ၏၊ ငါ၏ အရဟတ္တဖိုလ်သည် မပျက်စီးနိုင်ပြီ စသည်ဖြင့် ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်ဖြစ်ပုံ မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-495 </p><hr> <h3>၃-ဒုတိယအဿာဒသုတ်</h3> <p>လောက၌ အကယ်၍ ဤသာယာဖွယ် မရှိခဲ့လျှင် ဤသတ္တဝါများ မတပ်မက်ကြရာ၊ သာယာဖွယ်ရှိ၍သာ တပ်မက်ကြသည်၊ ဤအပြစ်မရှိခဲ့လျှင် မငြီးငွေ့ကြရာ၊ အပြစ်ရှိ၍သာ ငြီးငွေ့ကြ၏၊ ဤထွက်မြောက်ရာ မရှိခဲ့လျှင် ဤသတ္တဝါများ လောကမှ မထွက်မြောက်ကြရာ၊ ထွက်မြောက်ရာရှိ၍သာ ထွက်မြောက်ကြ၏၊ လောက၏ သာယာဖွယ် စသည်ကိုလည်း သာယာဖွယ် စသောအားဖြင့် ပိုင်ပိုင်ကြီး မသိရသေးခင် သတ္တဝါများသည် နတ်လောက၊ လူ့လောကမှ ထွက်မြောက်လိုကုန်၊ စပ်ယှက်လိုကုန်၊ ကင်းလွတ်လိုကုန်သည်ဖြစ်၍ ကိလေသာနှင့် ဝဋ်တို့၏ အပိုင်းအခြား မရှိခြင်းကို ပြုတတ်သော စိတ်ဖြင့် မနေကုန်၊ ပိုင်ပိုင်ကြီး သိမှသာ သတ္တဝါများသည် နတ်လောက၊ လူ့လောကမှ ထွက်မြောက်လိုကုန်သည်ဖြစ်၍ ကိလေသာနှင့် ဝဋ်တို့၏ အပိုင်းအခြား မရှိခြင်းကို ပြုတတ်သော စိတ်ဖြင့် နေကုန်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၄-သမဏဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>သမဏဗြာဟ္မဏအားလုံးသည် လောက၏ သာယာဖွယ် စသည်ကို သာယာဖွယ် စသည်အားဖြင့် ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိကြ၊ ထိုသူများကို သမဏတို့၌လည်း သမဏဟု မသမုတ်အပ်ကြ၊ ဗြာဟ္မဏတို့၌မူလည်း ဗြာဟ္မဏဟု မသမုတ်အပ်ကြ၊ ထိုအရှင်တို့သည် သမဏဖြစ်ကျိုး (အရိယမဂ်) ကို လည်းကောင်း၊ ဗြာဟ္မဏဖြစ်ကျိုး (အရိယဖိုလ်) ကို လည်းကောင်း ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ ရောက်မနေကြရ။ ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ သိကြသူများကိုသာ သမဏဗြာဟ္မဏ သမုတ်အပ်ကြပြီး ထိုအရှင်များသာ သမဏဖြစ်ကျိုး၊ ဗြာဟ္မဏဖြစ်ကျိုးကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ရောက်နေကြရသည်ဟု မိန့်။</p> <h3>၅-ဂုဏ္ဏသုတ်</h3> <p>သီချင်းဆိုခြင်းသည် အရိယာ၏ အဆုံးအမ၌ ငိုသည်မည်၍၊ ကခြင်းကား ရူးသွပ်သည်မည်သည်၊ အလွန်အကျွံ သွားပေါ်အောင် ပြင်းစွာ ရယ်ခြင်းသည် ကလေးများ ပြုအပ်သော အလုပ်မည်ခြင်းကြောင့် ဤသာသနာတော်ဝယ် သီချင်းဆိုခြင်း၊ ကခြင်း၌ အကြောင်းကို ပယ်သတ်ရမည်၊ တရားနှင့် စပ်သော အကြောင်းဖြင့် ဝမ်းသာသော သင်သူတော်ကောင်းတို့အား ပြုံးရုံသာ သင့်လျော်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဆဗ္ဗဂ္ဂီများ သောင်းကျန်းပုံ၊ သီချင်းဆို၊ က၊ ရယ်မောကြကာ လှည့်လည်သွားလာနေကြသဖြင့် ဘုရားရှင် ခေါ်တော်မူပြီး ဩဝါဒပေးခြင်းငှာ ဤသုတ်မိန့်၊ သွားဖျားပေါ်ရုံမျှ ပြုံးခြင်းသည် သင့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-496 </p><hr> <h3>၆-အတိတ္တိသုတ်</h3> <p>အိပ်ခြင်း၊ သေအရက်သောက်ခြင်း၊ မေထုန်ကျင့်ခြင်း ဟူသော တရား ၃-မျိုးကို မှီဝဲခြင်း၌ ရောင့်ရဲမှု မရှိဟု မိန့်။</p> <p>မှီဝဲခြင်း၌ ရောင့်ရဲမှုမရှိ ဘယ်ပုံမှီဝဲမှီဝဲ ကြိုက်သည်သာ၊ မရောင့်ရဲပါပေ၊ မဟာသမုဒ္ဒရာ၌ ရေသည် သူရာဖြစ်၍ သေသောက်ကြူးသည် ငါးဖြစ်ကာ ထိုသမုဒ္ဒရာ၌ သွားရာရာ အိပ်ရာရာ မရောင့်ရဲပါပေ။</p> <h3>၇-အရက္ခိတသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ထံ ရောက်လာသော အနာထပိဏ်သူဌေးအား ဘုရားရှင်က “ဒါယကာ၊ စိတ်ကို မစောင့်ရှောက်လျှင် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-ပါးလုံးကို စောင့်ရှောက်သည် မမည်၊ မစောင့်ရှောက်သူ၏ ကံ ၃-ပါးသည် ကိလေသာဖြင့် စိုစွတ်၏၊ စိုစွတ်သော ကံ ၃-ပါးသည် ဆွေးမြေ့၏၊ ဆွေးမြေ့သော ကံ ၃-ပါးရှိသူအား ကောင်းသော သေခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်။</p> <p>အထွတ်တပ်သော အိမ်ကို ကောင်းစွာ မိုးမထားလျှင် အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံကို စောင့်ရှောက်သည် မမည်၊ အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံသည် မိုးရေဖြင့် စိုစွတ်၏၊ အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံသည် ဆွေးမြေ့၏၊ ဤအတူပင် စိတ်ကို မစောင့်ရှောက်လျှင် အထက်ပါ အစဉ်အတိုင်း ဆွေးမြေ့ပြီး ကောင်းသော သေခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်။</p> <p>စိတ်ကို စောင့်ရှောက်လျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး စောင့်ရှောက်ရာ ရောက်ပြီး ကိလေသာဖြင့် မစိုစွတ် မဆွေးမြေ့ဘဲ ကောင်းသော သေခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်၊ အထွတ်တပ်သော အိမ်ကို ကောင်းစွာ မိုးထားလျှင် အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံ စောင့်ရှောက်ရာ ရောက်ပြီး မိုးရေဖြင့် မစိုစွတ် မဆွေးမြေ့၊ ဤအတူပင် စိတ်ကိုစောင့်ရှောက်လျှင် အထက်ပါအတိုင်း မဆွေးမြေ့ဘဲ ကောင်းသောသေခြင်း ကွယ်လွန်ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်” ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဗျာပန္နသုတ်</h3> <p>တခုသောနေရာ၌ ထိုင်နေသော အနာထပိဏ်သူဌေးအား ဘုရားရှင်က “ဒါယကာ၊ စိတ်ပျက်စီးလျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး ပျက်စီး၍ ကောင်းသောသေခြင်း မဖြစ်နိုင်၊ အထွတ်တပ်သော အိမ်ကို ကောင်းစွာမိုးမထားလျှင် အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံ ပျက်စီးသကဲ့သို့တည်း။ စိတ်မပျက်စီးလျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး မပျက်စီးသဖြင့် ကောင်းသောသေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်၊ အိမ်ကို ကောင်းစွာမိုးထားလျှင် အထွတ်စသည် မပျက်စီးသကဲ့သို့တည်း” ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-497 <hr> ၉-ပထမနိဒါနသုတ်</p> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ တို့တည်း။ လောဘသည် ပြုအပ်၊ လောဘကြောင့်ဖြစ်၊ လောဘလျှင် ဖြစ်ကြောင်းနိဒါန်းရှိ၊ လောဘလျှင် ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း သမုဒယရှိသောကံသည် အကုသိုလ်ကံမည်၏။ ထိုကံသည် အပြစ်ရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲကျိုးရှိသော တရားဖြစ်၏။ ထိုကံသည် ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သော ကံတပါးဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းဖြစ်၏၊ ထိုကံသည် ကံတို့၏ချုပ်ငြိမ်းရာမဖြစ်၊ ဒေါသ၊ မောဟ ဤအတူပင်တည်း။</p> <p>ဝဋ်ကင်းရန် နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟ တို့တည်း။ အလောဘသည် ပြုအပ်၊ အလောဘကြောင့်ဖြစ်၊ အလောဘလျှင် ဖြစ်ကြောင်းနိဒါန်းရှိ၊ အလောဘလျှင် ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း သမုဒယရှိသောကံသည် ကုသိုလ်မည်၏၊ ထိုကံသည် အပြစ်ရှိသောတရား၊ ချမ်းသာကျိုးရှိသော တရားဖြစ်၏၊ ထိုကံသည် ကံတို့၏ချုပ်ငြိမ်းရန်ဖြစ်၏၊ ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သော ကံတပါးဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းမဖြစ်၊ အဒေါသ၊ အမောဟ ဤအတူပင်တည်း။</p> <h3>၁၀-ဒုတိယနိဒါနသုတ်</h3> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ ပြင်းစွာသော တပ်မက်ခြင်း ဆန္ဒရာဂ၏ အကြောင်းဖြစ်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားများကိုစွဲ၍ အလိုဆန္ဒဖြစ်ခြင်းတည်း။ ဖြစ်ပုံမှာ ဆန္ဒရာဂ၏အကြောင်းဖြစ်ကုန်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားများကိုစွဲ၍ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကြံစည်သုံးသပ်၏၊ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကြံစည်သုံးသပ်သူအား အလိုဆန္ဒဖြစ်၏၊ အလိုဆန္ဒဖြစ်သူသည် ထိုဆန္ဒရာဂ၏ အကြောင်းဖြစ်ကုန်သောတရားတို့နှင့် ယှဉ်စပ်၏၊ စိတ်၏ပြင်းစွာ တပ်မက်ခြင်းကို သံယောဇဉ် နှောင်ကြိုးဟု ငါဆို၏။ (ကာလ ၃-ပါး၊ ၃-ဝါကျကို ပေါင်းထားသည်။)</p> <p>ဝဋ်ကင်းရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ ဆန္ဒရာဂ၏ အကြောင်းဖြစ်ကုန်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားတို့ကိုစွဲ၍ အလိုဆန္ဒမဖြစ်ခြင်းတည်း။ မဖြစ်ပုံမှာ ဆန္ဒရာဂ၏အကြောင်း ဖြစ်ကုန်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားတို့၏ နောင်ဖြစ်လတ္တံ့သော အကျိုးကို သိ၏၊ သိ၍ ထိုအကျိုးကို ပယ်စွန့်၏။ ထိုအကျိုးကို ပယ်စွန့်၍ စိတ်ဖြင့်ထိုးထွင်းသိပြီးလျှင် ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ မြင်သတည်း။ ဘုရားရှင်ကား ကာလ ၃-ပါး ခွဲ၍ ဟောကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-498 <hr> အယုတ်တရားများကို မပယ်ခြင်းကြောင့် အပါယ်လားရ ငရဲရောက်ရမည့်သူ ၃-မျိုးမှာ မမြတ်သောအကျင့် ကျင့်သူဖြစ်ပါလျက် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်၏ဟု ဝန်ခံသူ၊ အကျင့်မြတ်ကိုကျင့်သော စင်ကြယ်သူကို အခြေအမြစ်မရှိသော မမြတ်သောအကျင့်ဖြင့် စွပ်စွဲသူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အပြစ်မရှိဟု ဆိုလေ့ယူလေ့ရှိ၍ ထိုအယူဖြင့် ကာမဂုဏ်များ၌ သုံးဆောင်ခံစားသူများတည်း။</p> <h3>၂-ဒုလ္လဘသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ခြင်းကို ရခဲသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ မြတ်စွာဘုရား၊ ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသော ဓမ္မဝိနယကို ဟောကြားတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ သူ့ကျေးဇူးကိုသိ၍ သိသည့်အလျောက် သူ့ကျေးဇူးကို ထင်စွာပြလေ့ရှိသူ ကတညုတ ကတဝေဒီပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၃-အပ္ပမေယျသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ - နှိုင်းယှဉ်ရန်လွယ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ခက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>နှိုင်းယှဉ်ရန်လွယ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် စိတ်ပျံ့လွင့်၍ ကျူပင်ကဲ့သို့ အချည်းနှီးတက်ကြွလျက် လျှပ်ပေါ်ပြီး နှုတ်ကြမ်း၍ ပြန့်ကျဲသောစကားရှိကာ သတိလွတ်ကင်း ဆင်ခြင်ဉာဏ်မရှိ မတည်ကြည် တုန်လှုပ်သော စိတ်၊ ပေါ်လွင်သော ဣန္ဒြေရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>နှိုင်းယှဉ်ရန်ခက်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် စိတ်မပျံ့လွင့်၊ ကျူပင်ကဲ့သို့ အချည်းနှီး မတက်ကြွ၊ လျှပ်ပေါ်ခြင်းမရှိ၊ နှုတ်မကြမ်းတမ်း၊ ပြန့်ကျဲသောစကားမရှိ၊ သတိထင်ကာ ဆင်ခြင်ဉာဏ်ရှိ၍ တည်ကြည်သောစိတ်၊ စောင့်စည်းသော ဣန္ဒြေရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် ဤသာသနာတော်၌ ကိလေသာတို့မှ ကင်းဝေး၍ အာသဝေါကုန်ပြီးသော ရဟန်းတည်း။</p> <h3>၄-အာနေဉ္စသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ အချို့သူသည် ရူပသညာ (ရူပဈာန်၌ ဖြစ်သော သညာ) ကိုလွန်မြောက်ခြင်း၊ ပဋိဃသညာ (ပဉ္စဝိညာဏ်) တို့ ချုပ်ခြင်း၊ နာနတ္တသညာ (ပဋိဃသညာမှတပါး အမျိုးမျိုးသော ကာမာဝစရသညာ) တို့ကို နှလုံးမသွင်းခြင်းကြောင့် “ကောင်းကင်သည် အဆုံးမရှိ” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန် သို့ ရောက်၍နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-499 <hr> ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ ထိုဈာန်ဖြင့်လည်း နှစ်သက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ထိုဈာန်၌တည်၏၊ ထိုဈာန်ကိုပင် နှလုံးသွင်း၏၊ ထိုဈာန်ဖြင့် များစွာ နေလေ့ရှိ၏၊ ဈာန်မလျောဘဲ သေလွန်ခဲ့သော် အာကာသာနဉ္စာယတန ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ယင်းဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၂-သောင်းတည်း။ ထိုဘုံ၌ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အသက်ထက်ဆုံး တည်နေရ၍ အသက်ကုန်လျှင် ငရဲသို့လည်း လားတတ်၏၊ တိရစ္ဆာန်မျိုးသို့လည်း လားရ၏၊ ပြိတ္တာဘုံသို့လည်း လားရ၏။ (ငရဲစသည်တို့မှ မလွတ်သေးသောကြောင့် ပရိယာယ်တမျိုးဖြင့် သွားနိုင်ပုံကို မိန့်သည်၊ ယင်းဘုံမှ တိုက်ရိုက်အပါယ်မသွားနိုင်ပါ။)</p> <p>မြတ်စွာဘုရား၏တပည့် အောက်ဖလဋ္ဌာန်ပုဂ္ဂိုလ်သည်ကား အသက်ကုန်လျှင် ထိုဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ လားရာဂတိ၊ ဖြစ်ခြင်းပဋိသန္ဓေ၌ ပုထုဇဉ်၏ ဒုဂ္ဂတိသို့လားရခြင်း၊ အရိယာ၏ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရခြင်းသည်ပင် ပုထုဇဉ်နှင့် အရိယာ၏ အထူးတည်း၊ ဤသည်ပင် လွန်ကဲသော အားထုတ်ကြောင်းတည်း၊ ဤသည်ပင် ထူးခြားခြင်းတည်း။</p> <p>နောက်တမျိုးကား - အချို့သူသည် အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန် အားလုံးကို လွန်မြောက်၍ “ဝိညာဏ်သည် အဆုံးမရှိ” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန် သို့ ရောက်၍ နေ၏။<br> ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေလွန်ခဲ့သော် ဝိညာဏဉ္စာယတန ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ယင်းဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၄-သောင်းတည်း၊ ထိုဘုံ၌ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် (လ) ဤသည်ပင် ထူးခြားခြင်းတည်း။</p> <p>နောက်တမျိုးကား အချို့သူသည် ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန်အားလုံးကို လွန်မြောက်၍ “တစုံတခုမျှ မရှိ” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် အာကိဉ္စညာယတနဈာန် သို့ ရောက်၍ နေ၏။<br> ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေလွန်ခဲ့သော် အာကိဉ္စညာယတနဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင် အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ယင်းဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၆-သောင်းတည်း၊ ထိုဘုံ၌ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် (လ) ဤသည်ပင် ထူးခြားခြင်းတည်း၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်များတည်း။</p> <h3>၅-ဝိပ္ပတ္တိသမ္ပဒါသုတ်</h3> <p>ပျက်စီးခြင်း ၃-မျိုးမှာ သီလ၊ စိတ်၊ အယူ၏ ပျက်စီးခြင်းတို့တည်း။ သီလ၏ ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် ဤလောက၌ အချို့သူများ၏ အသက်ကိုသတ်၊ မပေးသည်ကိုယူ၊ ကာမတို့၌ မှားသောအားဖြင့်ကျင့်၊ မဟုတ်မမှန်ပြော၊ ကုန်းစကားတို့ကိုဆို၊ ကြမ်းတမ်းသော စကားတို့ကိုဆို၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုလေ့ရှိခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-500 <hr> စိတ်၏ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူများ၏ မက်မောမှုအဘိဇ္ဈာများခြင်း၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိခြင်းတို့တည်း။ အယူ၏ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူ၏ “ပေးလှူကျိုးမရှိ၊ ယဇ်ပူဇော်ကျိုးမရှိ၊ ဟုန်းပူဇော်ကျိုးမရှိ၊ ကောင်းမှု-မကောင်းမှုကျိုးမရှိ၊ ဤလောက၊ တပါးသောလောကမရှိ၊ မိဘမရှိ၊ သေပြီးတဖန် ပြန်ဖြစ်သောသတ္တဝါများမရှိ၊ ဤလောကကိုလည်းကောင်း၊ တပါးသောလောကကိုလည်းကောင်း ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍ မျက်မှောက်ပြုကာ ဟောကြားနိုင်ကြသော ညီညွတ်ကြ၍ အကျင့်ကောင်းရှိကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများ လောက၌ မရှိကြ” ဟု မှားသော အယူရှိခြင်း၊ ဖောက်ပြန်သောအမြင်ရှိခြင်းတည်း။</p> <p>သီလပျက်စီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ၊ စိတ်ပျက်စီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ၊ အယူပျက်စီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ သေလျှင် ငရဲ၌ ဖြစ်ရကုန်သည်သာ။</p> <p>ပြည့်စုံခြင်း ၃-မျိုးကို အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည်၊ သေလျှင် နတ်၌ ဖြစ်ရကုန်သည်သာ-မိန့်။</p> <h3>၆-အပဏ္ဏကသုတ်</h3> <p>ပျက်စီးခြင်း ၃-မျိုးမှာ သီလ၊ စိတ်၊ အယူ၏ ပျက်စီးခြင်းတို့တည်း၊ အထက်သုတ်အတိုင်းပင် ဟောတော်မူပြီး (အပြစ်ပြရာ၌) သေလျှင် ငရဲရောက်ရကုန်သည်၊ ၆-မျက်နှာရှိ အန်စာသည် အထက်သို့ ပစ်မြှောက်အပ်သော် ကျရာကျရာ မျက်နှာဖြင့်သာလျှင် ကောင်းစွာ ရပ်တန့်လျက် တည်သကဲ့သို့တည်းဟု လည်းကောင်း၊</p> <p>သမ္ပဒါ ၃-ပါးကိုလည်း အလားတူ ဟောတော်မူပြီး (အကျိုးကိုပြရာ၌) သေလျှင် နတ်၌ဖြစ်ကြရကုန်သည်၊ ၆-မျက်နှာရှိ အန်စာသည် (လ) တည်သကဲ့သို့တည်းဟု လည်းကောင်း ဥပမာတူကိုပင် ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၇-ကမ္မန္တသုတ်</h3> <p>ပျက်စီးခြင်း ၃-မျိုးမှာ အမှု၊ အသက်မွေးမှု၊ အယူ၏ ပျက်စီးခြင်းတို့တည်း။ အမှု၏ ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူ၏ အသက်ကိုသတ်၊ (လ) ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုလေ့ရှိခြင်းတည်း။ အသက်မွေးမှု၏ ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူ၏ မှားသော အသက်မွေးမှုရှိခြင်း၊ မှားသော အသက်မွေးမှုဖြင့် အသက်မွေးခြင်းတည်း။</p> <p>အယူ၏ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူ၏ “ပေးလှူကျိုးမရှိ၊ ယဇ်ပူဇော်ကျိုးမရှိ၊ (လ) ရဟန်းပုဏ္ဏားများ လောက၌ မရှိကြ” ဟု မှားသော အယူရှိခြင်း၊ ဖောက်ပြန်သော အမြင်ရှိခြင်းတည်း။</p> <h3>ပြည့်စုံခြင်း ၃-မျိုးကို အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</h3> <p>စာမျက်နှာ-501 </p><hr> <h3>၈-ပထမ သောဓေယျသုတ်</h3> <p>စင်ကြယ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒွါရတို့၌ စင်ကြယ်ခြင်းတို့တည်း။ ကာယဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - သူ့အသက် မသတ်၊ မပေးသည်ကို မယူ၊ ကာမတို့၌ မှားသောအားဖြင့် မကျင့်ခြင်းတည်း။</p> <p>ဝစီဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - မဟုတ်မမှန် မပြော၊ ကုန်းစကား မဆို၊ ကြမ်းတမ်းသော စကား မပြော၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို မဆိုခြင်းတည်း။</p> <p>မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - မက်မောခြင်း အဘိဇ္ဈာမများ၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ် မရှိ၊ အမြင်မှန်ရှိခြင်းတည်း။</p> <h3>၉-ဒုတိယသောဓေယျသုတ်</h3> <p>စင်ကြယ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ - ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်းတို့တည်း။ ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်းကို အထက်သုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူ၏။ (အထက်သုတ် ကာယ၌ မိစ္ဆာစာရရှောင်၊ ဤကာယ၌ အဗြဟ္မစရိယရှောင်သည်။)</p> <p>မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - ဤလောက၌ ရဟန်းသည် မိမိသန္တာန်၌ ထင်ရှားရှိသော ကာမဂုဏ်လိုလားမှု ကာမစ္ဆန္ဒကိုလည်း “ငါ့အတွင်းသန္တာန်၌ ကာမစ္ဆန္ဒရှိ၏” ဟု အပြားအားဖြင့် သိ၏၊ မရှိသော ကာမစ္ဆန္ဒကိုလည်း မရှိဟု သိ၏၊ မဖြစ်သေးသော ကာမစ္ဆန္ဒကိုလည်း သိ၏၊ ဖြစ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏၊ ပယ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ၏ နောင်တဖန် မဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>ပျက်စီးစေလိုမှု ဗျာပါဒ၊ ထိုင်းမှိုင်းမှု ထိနမိဒ္ဓ၊ ပျံ့လွင့်မှု နောင်တပူပန်မှု ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ၊ မဝေခွဲနိုင်မှု ဝိစိကိစ္ဆာတို့ကိုလည်း အထက်ကာမစ္ဆန္ဒနည်းတူ အပြားအားဖြင့် သိ၏။ ဤကား မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်းတည်း။ ဒွါရ ၃-ပါးလုံး စင်ကြယ်ခြင်းရှိ၍ အာသဝေါမရှိသော စင်ကြယ်သူကို မကောင်းမှု ဆေးလျှော်ပြီးသော စင်ကြယ်ခြင်းဂုဏ်ရှိသူဟု ဆိုအပ်ကုန်၏။</p> <h3>၁၀-မောနေယျသုတ်</h3> <p>ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ၃-မျိုးမှာ - ကာယဒွါရ၊ ဝစီဒွါရ၊ မနောဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ်တို့တည်း။<br> ကာယဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ဟူသည် - သူ့အသက် မသတ်၊ မပေးသည်ကို မယူ၊ မမြတ်သော မေထုန်မှု မပြုခြင်းတည်း။ ဝစီဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ဟူသည် -<br> <br>စာမျက်နှာ-502 <hr> မဟုတ်မမှန် မပြော၊ ကုန်းစကား မဆို၊ ကြမ်းတမ်းသော စကား မပြော၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို မဆိုခြင်းတည်း။ မနောဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ဟူသည် - ရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါမရှိသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် လွတ်မြောက်သော အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ ဤကား မနောဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ်တည်း။</p> <p>ဒွါရ ၃-ပါးလုံး ပညာရှိသည်ဖြစ်၍ အာသဝေါမရှိသော ပညာရှိ၍ မောနေယျဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူကို အကုသိုလ်အားလုံးကို ပယ်ခွာပြီး ပုဂ္ဂိုလ်ဟု ဆိုအပ်ကုန်၏။</p> <p>ကာယမောနေယျ (ကာယဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ်) မည်သည် - ကာယဒုစရိုက် ၃-ပါး ပယ်ခြင်း၊ ကာယသုစရိုက် ၃-ပါး ရှိခြင်း၊ ကာယလျှင် အာရုံရှိသော ဉာဏ်၊ ကာယကို ပိုင်းခြားသိခြင်း၊ ပိုင်းခြားသိသော ဉာဏ်နှင့်တကွသော မဂ်၊ ကာယ၌ ဆန္ဒရာဂကို ပယ်ခြင်း၊ ကာယသင်္ခါရ ချုပ်သော စတုတ္ထဈာန် သမာပတ်တည်း။ ဝစီမောနေယျ အတူပင်။</p> <p>အထူးကား ကာယ၌ စတုတ္ထဈာန် သမာပတ်၊ ဝစီမောနေယျကား - ဝစီသင်္ခါရ ချုပ်သော ဒုတိယဈာန် သမာပတ်၊ မနောမောနေယျကား - သညာဝေဒယိတနိရောဓ သမာပတ်တည်း။</p> <h3>(၁၃) ၃-ကုသိနာရဝဂ်၊ ၁-ကုသိနာရသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ကုသိနာရုံပြည် ဗဟိဟရဏ တောအုပ်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းများအား - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရွာနိဂုံး တခုခုကို မှီ၍ နေ၏။ ထိုရဟန်းကို သူကြွယ်၊ သူကြွယ်သားများ ချဉ်းကပ်၍ နက်ဖြန်အတွက် ဆွမ်းဖိတ်ရာ လက်ခံပြီး နောက်နေ့ ဖိတ်အိမ်သို့ ထိုရဟန်း ကြွရာ ဆွမ်းဒကာများက မွန်မြတ်သော ခဲ့ဖွယ်စားဖွယ်ဖြင့် ရောင့်ရဲတားမြစ်သည့် တိုင်အောင် လုပ်ကျွေး၏။</p> <p>ထိုရဟန်းအား “ဆွမ်းဒကာများ ပြုစုကျွေးမွေးမှုသည် ကောင်းလေစွ” ဟု အကြံဖြစ်ပြီး “နောင်အခါလည်း အလားတူ ကျွေးမွေးလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု အကြံဖြစ်ပြန်၏။ ထိုရဟန်းသည် ထိုဆွမ်းကို တပ်မက် မိန်းမောလျက် ငမ်းငမ်းတက်ဖြစ်၍ အပြစ်ကို မရှုဘဲ ထွက်မြောက်ကြောင်း ပညာမရှိဘဲ သုံးဆောင်၏။ ထိုရဟန်းသည် ထိုရွာနိဂုံး၌ ကာမဂုဏ်နှင့် စပ်သော၊ ပျက်စီးစေလိုခြင်းနှင့် စပ်သော၊ ညှဉ်းဆဲခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံကိုလည်း ကြံ၏။ ထိုရဟန်းအား ပေးလှူခြင်းသည် အကျိုးမကြီးဟု ငါဆို၏၊ အကြောင်းမှာ ရဟန်းသည် မေ့မေ့လျော့လျော့ နေသောကြောင့်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-503 <hr> ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရွာနိဂုံး တခုခုကို မှီ၍ နေ၏၊ (လ) လုပ်ကျွေး၏။ ထိုရဟန်းအား “ဆွမ်းဒကာများ ပြုစုလုပ်ကျွေးမှုသည် ကောင်းလေစွ” ဟု အကြံမဖြစ်၊ “နောင်အခါလည်း အလားတူ ကျွေးမွေးလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟုလည်း အကြံမဖြစ်၊ ထိုရဟန်းသည် ထိုဆွမ်းကို မတပ်မက်၊ မမိန်းမော၊ ငမ်းငမ်းတက် မဖြစ်မူ၍ အပြစ်ကို ရှုလေ့ရှိလျက် ထွက်မြောက်ကြောင်း ပညာရှိသည်ဖြစ်၍ သုံးဆောင်၏။ ထိုရဟန်းသည် ထိုရွာနိဂုံး၌ ကာမဂုဏ်မှ ထွက်မြောက်ကြောင်း အကြံ၊ မပျက်စီးစေလိုခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံ၊ မညှဉ်းဆဲခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံကို ကြံ၏။ ထိုရဟန်းအား ပေးလှူခြင်းသည် အကျိုးကြီး၏ဟူ၍ ငါဆို၏၊ အကြောင်းကား ရဟန်းသည် မမေ့မလျော့ နေခြင်းကြောင့်တည်းဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>၂-ဘဏ္ဍနသုတ်</h3> <p>မျက်မှောက်မျက်ကွယ် ငြင်းခုံလျက် ဆန့်ကျင်စကား ပြောကြားပြီး အချင်းချင်း နှုတ်လှန်ထိုးနေကြသော ရဟန်းများရှိရာ အရပ်သည် ငါဘုရားအား နှလုံးသွင်းရန်သော်မျှ ချမ်းမြေ့သော အရပ်မဟုတ်၊ သွားရန်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ် ရှိတော့အံ့နည်း။ အမှန်ပင် ထိုအရှင်တို့သည် နေက္ခမ္မဝိတက်၊ အဗျာပါဒဝိတက်၊ အဝိဟိံသဝိတက် ၃-မျိုးတို့ကို စွန့်လွှတ်ကြ၏၊ ကာမဝိတက်၊ ဗျာပါဒဝိတက်၊ ဝိဟိံသဝိတက် တရား ၃-မျိုးတို့ကို ကြိမ်ဖန်များစွာ ပြုကြ၏ဟု ဤအရာ၌ ငါဆုံးဖြတ်၏။</p> <p>ညီညွတ်ဝမ်းမြောက်ကြ၊ ငြင်းခုံခြင်း မရှိကြ၊ နို့နှင့် ရေရောစပ်ထားသကဲ့သို့ အချင်းချင်း ချစ်သော မျက်စိတို့ဖြင့် ကြည့်ရှုနေကြသော ရဟန်းများရှိရာ အရပ်သည် ငါ့အား သွားရန် ချမ်းမြေ့သော အရပ်ဖြစ်၏။ နှလုံးသွင်းရန်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရှိတော့အံ့နည်း။ အမှန်ပင် ထိုအရှင်တို့သည် ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသ ဝိတက် ဟူသော တရား ၃-မျိုးကို စွန့်လွှတ်ကြ၏၊ နေက္ခမ္မ၊ အဗျာပါဒ၊ အဝိဟိံသ ဝိတက်ဟူသော တရား ၃-မျိုးကို ကြိမ်ဖန်များစွာ ပြုကြ၏ဟု ဤအရာ၌ ငါဆုံးဖြတ်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၃-ဂေါတမက စေတိယသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ဝေသာလီပြည် ဂေါတမကစေတီ၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းများအား - ရဟန်းတို့၊ ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍သာ တရားကို ငါဟောကြား၏၊ မသိမူ၍ ငါဟောကြားသည်မဟုတ်။ အကြောင်းရှိသော တရားကိုသာ ငါဟောကြား၏၊ အကြောင်းမရှိသော တရားကို ငါဟောကြားသည်မဟုတ်။ ဆန့်ကျင်ဘက် ရာဂစသည်ကို ပယ်ခြင်း ပြာဋိဟာရှိသော တရားကိုသာ ငါဟောကြား၏။ ပြာဋိဟာမရှိသော တရားကို ငါဟောကြားသည်မဟုတ်။ ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍သာ တရားကို ဟောကြား၍ မသိမူ၍ မဟောကြားသော၊ အကြောင်းရှိသော တရားကိုသာ ဟောကြားသည်ဖြစ်၍ အကြောင်းမရှိ<br> <br>စာမျက်နှာ-504 <hr> သောတရားကို မဟောကြားသော၊ ဆန့်ကျင်ဘက် ရာဂစသည်ကို ပယ်ခြင်း ပြာဋိဟာရှိသော တရားကိုသာ ဟောကြား၍ ပြာဋိဟာမရှိသော တရားကို မဟောကြားသော ငါဘုရားသည် သွန်သင်ဆုံးမ၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင် မှန်စွာ သိတော်မူ၏။ တရားတော်သည် ကောင်းစွာဟောအပ်သော တရားတော်ဖြစ်၏။ သံဃာသည် ကောင်းစွာကျင့်တော်မူ၏ဟု သင်တို့ နှစ်သက်ထိုက်ပေသည်။ ဝမ်းမြောက်ထိုက် ရွှင်လန်းထိုက်ပေသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဤစကားကို မိန့်တော်မူ၏။ ရဟန်းများသည် ဘုရားရှင်၏ တရားတော်ကို ဝမ်းမြောက်စွာ လက်ခံကုန်၏။ ဤစကားဖြင့် တရားကို ဟောတော်မူလတ်သော် လောကဓာတ်တထောင် တုန်လှုပ်လေသတည်း။</p> <p>ဂေါတမကစေတီ - ဂေါတမက ဘီလူး၏ ဘုံဗိမာန်တည်း။ ပဌမဗောဓိ ဝါ ၂၀-ပတ်လုံး ဘုရားရှင်သည် စာပါလ၊ သာရန္ဒဒ၊ ဗဟုပုတ္တ၊ ဂေါတမက အမည်ရသော စေတီနတ်ကွန်းများ၌သာ ရံခါစီ အနေများသည်။</p> <p>ဤသုတ်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ္တိကား မူလပရိယာယသုတ် အတ္ထုပ္ပတ္တိကြောင့် ဟောတော်မူရသည်၊ ချဲ့ဦးအံ့ - ပုဏ္ဏားမျိုး ရဟန်းများစွာသည် မိမိသင်ယူထားသော ဘုရားစကားတော်ကိုမှီ၍ အဘိမာန်ဖြစ်ပွားကာ “ဘုရားဟောမှာ ငါတို့သိပြီးသားပါ” ဟု တရားနာမဏ္ဍပ် မသွားကြပေ။</p> <p>ရဟန်းများက ဘုရားလျှောက်ထားသဖြင့် ထိုပုဏ္ဏားမျိုး ရဟန်းများကို ခေါ်စေကာ နှုတ်ဝန်ခံချက်ယူ၍ မူလပရိယာယသုတ် ဟောတော်မူသည်။ ထိုရဟန်းများသည် ဒေသနာတော်၏ လာရာသွားရာကို မသိသဖြင့် “ငါ့တရားသည် ဝဋ်မှထုတ်ဆောင်၏” ဟု ဘုရားရှင်သည် သူ့နှုတ်တက်ရာကို ဟောကြားသည် ကြံနေကြရကား ထိုအကြံကို ဘုရားရှင် သိတော်မူ၍ ဤဂေါတမက စေတိယသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>လောကဓာတ်တထောင်လှုပ် - ၆-ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် မြေလှုပ်သည်၊ ဤလှုပ်ပုံမျိုး ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ ဖြစ်ဖူး၏။ ချဲ့ဦးအံ့ - ဘုရားလောင်းသည် တောင်မျက်နှာဖြင့် ဗောဓိမဏ္ဍိုင်သို့ တက်သည်ရှိသော် တောင်အရပ်သည် အဝီစိရောက်၊ မြောက်အရပ်သည် ဘဝဂ်ထိသကဲ့သို့ ဖြစ်ရသည်၊ ကြွင်းအရပ် ၃-မျက်နှာလည်း ထို့အတူပင် ဖြစ်သည်၊ ဗောဓိပင်သည်လည်း တကြိမ် အောက်အဝီစိရောက်၊ တကြိမ် ဘဝဂ်ထိသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-505 </p><hr> <h3>၄-ဘရဏ္ဍုကာလာမသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ကောသလတိုင်း ဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူရာ ကပိလဝတ်ပြည် ရောက်လာစဉ် ကြားသိ၍ ရောက်လာသော မဟာနာမ် သာကီဝင်မင်းအား ဘုရားရှင်က ကပိလဝတ်ပြည်တွင် ယနေ့တညဉ့်တာမျှ တည်းခိုရန် လျော်သောနေရာကို ရှာခိုင်းသည်။</p> <p>မဟာနာမ်သည် ကပိလဝတ်တပြည်လုံး အနှံ့ရှာပါသော်လည်း လျော်သောနေရာကို မတွေ့သဖြင့် ဘုရားထံပြန်လာပြီး “နေရာမရှိပါ၊ သို့ရာတွင် ဘုရားရှင်၏ သီတင်းသုံးဖော်ဖြစ်ခဲ့ဖူးသော ဘရဏ္ဍုကာလာမရသေ့၏ သင်္ခမ်းကျောင်း၌ ယနေ့တညဉ့် သီတင်းသုံးနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “သွား၊ နေရာခင်းချေ” ဟု မိန့်လိုက်သည်။ ထိုသင်္ခမ်းကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဟာနာမ်အား “ဘုရားရှင် ပင်ပန်းတော်မူ၏၊ နက်ဖြန်မှ ဆည်းကပ်တော့မည်” ကြံကာ ရှိခိုးပြန်သွားသည်။ ထိုညဉ့် လွန်မြောက်၍ ရောက်လာသော မဟာနာမ်အား ဘုရားရှင်က “မဟာနာမ်၊ ဤလောက၌ ထင်ရှားရှိသော ဆရာ ၃-မျိုးမှာ -</p> <p>၁။ အချို့ဆရာသည် ကာမတို့ကို လွန်မြောက်ခြင်း ရူပါဝစရဈာန်ကိုသာ ပညတ်နိုင်၏၊ ရုပ်တို့ကို လွန်မြောက်ခြင်း အရူပါဝစရဈာန်ကို လည်းကောင်း၊ ဝေဒနာကို လွန်မြောက်ခြင်း နိဗ္ဗာန်ကို လည်းကောင်း မပညတ်နိုင်။</p> <p>၂။ အချို့ဆရာကား ကာမနှင့် ရုပ်တို့ကို လွန်မြောက်ခြင်းတို့ကို ပညတ်နိုင်၏၊ ဝေဒနာတို့ကို လွန်မြောက်ခြင်းကိုကား မပညတ်နိုင်။</p> <p>၃။ အချို့ဆရာကမူ ကာမ၊ ရုပ်၊ ဝေဒနာ ၃-ပါးလုံးတို့ကို လွန်မြောက်ခြင်းကို ပညတ်နိုင်၏။ ထိုဆရာ ၃-မျိုးတို့၏ ပြီးဆုံးရာဂတိသည် တူသလော၊ ကွဲပြားသလော” ဟု မိန့်တော်မူရာ ဘရဏ္ဍုကာလာမ ရသေ့က မဟာနာမ်အား “တူ၏” ဟု လျှောက်ခိုင်းသည်၊ ဘုရားရှင်က မဟာနာမ်ကို “ကွဲပြားပါ၏” ဟု လျှောက်ခိုင်းသည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် လည်းကောင်း၊ ၃-ကြိမ်မြောက် လည်းကောင်း ရသေ့က မဟာနာမ်ကို အတူလျှောက်ခိုင်း၍ ဘုရားရှင်က ကွဲပြားကြောင်း လျှောက်ခိုင်းသည်။ ထိုအခါ ရသေ့အား “တန်ခိုးကြီးသော မဟာနာမ်၏ ရှေ့မှောက်၌ ရဟန်းဂေါတမသည် ၃-ကြိမ်တိုင်တိုင် ငါ့ကို မောင်းမဲ၏၊ ငါသည် ကပိလဝတ်ပြည်မှ ထွက်သွားမှကောင်းမည်” ဟု ကြံကာ ရသေ့သည် တဖန်ပြန်မလာသော ခွဲခြင်းဖြင့် ကပိလဝတ်ပြည်မှ ခွာသွားလေသတည်း။</p> <p>လျော်သောနေရာရှာမရ - ရသေ့ကား သာကီဝင်တို့၏ အစားကောင်းကိုစားကာ သွားလာနေသည်၊ ငါဘုရားရောက်လျှင် ဓမ္မဒေသနာတခု ဖြစ်မည်ဟု သိတော်မူသဖြင့် အခြားနေရာရှာမရအောင် ဘုရားရှင် ဓိဋ္ဌာန်ထား၍တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-506 </p><hr> <h3>၅-ဟတ္ထကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိ ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဟတ္ထကနတ်သားသည် ညဉ့်ဦးယံလွန်ပြီးသော သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ အလွန်နှစ်လိုဖွယ် အဆင်းရှိသည်ဖြစ်၍ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်လုံးကို ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါဖြင့် ထွန်းလင်းစေပြီးလျှင် ဘုရားထံတော် ချဉ်းကပ်လျက် ရှေ့တော်၌ ရပ်တည်မည်ဟု ရည်ရွယ်သော်လည်း နစ်မြုပ်၍သာ သွား၏။ မရပ်စွမ်းနိုင်၊ ထောပတ်ဆီကို သဲထဲ၌ လောင်းအပ်သော် စိမ့်ဝင်နစ်မြုပ်သွားသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က နတ်သားအား ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အတ္တဘောကို ဖန်ဆင်းဖို့ မိန့်ကြားမှ ဖန်ဆင်းပြီး ရှိခိုးနေစဉ် “ရှေးလူဖြစ်စဉ်က လေ့လာထားသော ပရိယတ်တရားတို့ကို ယခု နတ်ဖြစ်သောအခါ၌ လေ့လာသေး၏လော” ဟု မေးတော်မူသည်။</p> <p>“ရှေးလူဖြစ်စဉ်က လေ့လာပြီး ပရိယတ်တို့ကို ယခု နတ်ဖြစ်သောအခါ၌လည်း လေ့လာအပ်ပါကုန်၏၊ ရှေးလူဘဝက မလေ့လာရသေးသော တရားများကိုလည်း ယခု လေ့လာပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် ယခုအခါ၌ ရဟန်းယောက်ျား၊ မိန်းမ၊ ဥပါသကာယောက်ျား၊ ဥပါသိကာမိန်းမ၊ တိတ္ထိ၊ တိတ္ထိတပည့်များနှင့် ရောနှောသီတင်းသုံးတော်မူသကဲ့သို့ တပည့်တော်လည်း နတ်သားများနှင့် ရောနေရပါသည် - ‘ဟတ္ထကနတ်သားထံ တရားနာကုန်အံ့’ ဟု အချက်ပေးမှ နတ်သားများလည်း ရောက်လာကြပါ၏။</p> <p>တပည့်တော်သည် မြတ်စွာဘုရားအား ဖူးမြော်ခြင်း၊ သူတော်ကောင်းတရား နာကြားခြင်း၊ သံဃာလုပ်ကျွေးခြင်းဟူသော ဤတရား ၃-မျိုး၌ မရောင့်ရဲ မဆုတ်နစ်ဘဲ သေခဲ့ရပါသည်” ဟု လျှောက်ထားသည်။ ၁၀-ပါးဟူသော အဓိသီလကို ကျင့်သုံးလျက် သူတော်ကောင်းတရား နာကြားခြင်း၌ မွေ့လျော်၍ တရား ၃-မျိုး၌ ရောင့်ရဲတင်းတိမ်ခြင်း မရှိသော ဟတ္ထကသည် အဝိဟာ ဗြဟ္မာ့ဘုံသို့ ရောက်လေသတည်း။</p> <h3>၆-ကဋုဝိယသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဗာရာဏသီပြည် ဣသိပတန မိဂဒါဝုန်တော၌ သီတင်းသုံး၍ နံနက်ပိုင်း ဗာရာဏသီပြည်သို့ ဆွမ်းခံကြွတော်မူစဉ် သာယာဖွယ် ဈာန်ချမ်းသာ ဆိတ်သုဉ်းသော ပြင်ပကာမဂုဏ်ကို သာယာသော၊ သတိလွတ်၍ ဆင်ခြင်မှုမရှိ၊ မတည်သော စိတ်ရှိကာ ပေါ်လွင်သော ဣန္ဒြေရှိသော ရဟန်းတပါးကို မြင်တော်မူ၍ “ရဟန်း၊ သင်သည် မိမိကိုယ်ကို ထွေးအန်ဖတ် မပြုလင့်၊ ထွေးအန်ဖတ်ပြုသည်ဖြစ်၍ သားစိမ်းနံ့ဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-507 <hr> စိုစွတ်သော သင့်ကို ယင်ကောင်များသည် မကျရောက် မနှိပ်စက်ရာသော အကြောင်းမရှိချေ” ဟု မိန့်တော်မူရာ ထိုရဟန်း သံဝေဂဖြစ်သွား၏။ သောတာပန်လည်း ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်လည်း ဆွမ်းခံကြွ ဘုဉ်းပေးပြီး ပြန်ကြွလာခဲ့သော် ရဟန်းများကို ထိုနံနက်က တွေ့ခဲ့သော ရဟန်းအကြောင်းနှင့် ဟောခဲ့သော ဩဝါဒကို ပြန်လည်မိန့်ကြားသည်တွင် ရဟန်းများ၏ အမေးအရ - ထွေးအန်ဖတ် ဟူသည် အဘိဇ္ဈာ၊ သားစိမ်းနံ့ ဟူသည် ဗျာပါဒ၊ ယင်ကောင်တို့ ဟူသည် အကုသိုလ် ဝိတက်တို့တည်း။ မိမိကိုယ်ကို ထွေးအန်ဖတ်ပြုသည်ဖြစ်၍ သားစိမ်းနံ့စွတ်စိုသူကို ယင်ကောင်များ မကျရောက် မနှိပ်စက်ရာသော အကြောင်းမရှိချေဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>စက္ခု၊ သောတ ၂-ဒွါရ၌ မလုံခြုံဘဲ ဣန္ဒြေမစောင့်သူအား ရာဂကိုမှီသော မိစ္ဆာဝိတက် ယင်ကောင်များ ကျရောက်ကုန်လတ္တံ့။ ထွေးအန်ဖတ်ဖြစ်၍ သားစိမ်းနံ့ဖြင့် စိုစွတ်နေသော ရဟန်းတို့သည် နိဗ္ဗာန်မှ ဝေး၏၊ ပင်ပန်းဖို့သာရှိ၏။ ပညာမဲ့ လူမိုက်သည် ရွာ၌သော်လည်းကောင်း၊ တော၌သော်လည်းကောင်း၊ မိမိ၏စိတ် ငြိမ်းချမ်းမှုမရဘဲ ယင်ကောင်များ ဝိုင်းလျက် လှည့်လည်ရ၏။ သီလနှင့် ပြည့်စုံ၍ ပညာဖြင့် ငြိမ်းအေးခြင်း၌ မွေ့လျော်သူများသည် ယင်ကောင်များကို ဖျက်ဆီးလျက် ငြိမ်းအေးကြသည်ဖြစ်၍ ချမ်းသာစွာ အိပ်ကြရ၏။</p> <h3>၇-ပဌမအနုရုဒ္ဓသုတ်</h3> <p>အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ဘုရားထံတော် ချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား “တပည့်တော်သည် လူ့မျက်စိကို လွန်၍ နတ်မျက်စိနှင့် တူသော မျက်စိဖြင့် သေပြီးနောက် ငရဲရောက်နေရသော မာတုဂါမကို အများအားဖြင့် မြင်ရပါ၏၊ အဘယ်တရားများနှင့် ပြည့်စုံသော မာတုဂါမသည် ငရဲရောက်ရပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ - “အနုရုဒ္ဓါ၊ ဤလောက၌ မာတုဂါမသည် နံနက်အခါ ဝန်တိုမှု အညစ်အကြေး ထကြွသောင်းကျန်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏။ မွန်းတည့်အခါ သူတပါးစည်းစိမ်ကို ငြူစူခြင်း ဣဿာတရား ထကြွသောင်းကျန်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏၊ ညချမ်းအခါ ကာမရာဂ ထကြွသောင်းကျန်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏။ ဤတရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော မာတုဂါမသည် သေလျှင် ငရဲရောက်ရသည်” ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဒုတိယအနုရုဒ္ဓသုတ်</h3> <p>အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ချဉ်းကပ်၍ နှုတ်ဆက်စကား ပြောကြားနေထိုင်လျက် “ငါ့ရှင်၊ အကျွန်ုပ်သည် ဒိဗ္ဗစက္ခုဖြင့် လောကဓာတ်တထောင်ကို မြင်နိုင်<br> <br>စာမျက်နှာ-508 <hr> ပါ၏၊ မတွန့်မဆုတ် လုံ့လကို အားထုတ်ပါ၏၊ မေ့လျော့ခြင်း မရှိ၊ သတိသည် ထင်ပါ၏၊ ကိုယ်သည် မပူပန်၊ ငြိမ်းအေးပါ၏၊ စိတ်သည် အာရုံတခုတည်း ရှိသည်ဖြစ်၍ ကောင်းစွာ တည်ပါ၏။ သို့ပါလျက် ကျွန်ုပ်၏ စိတ်သည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတရားတို့မှ မလွတ်ကင်းသေးပါ” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>“ငါ့ရှင် အနုရုဒ္ဓါ၊ ‘ငါသည် ဒိဗ္ဗစက္ခုဖြင့် လောကဓာတ်တထောင်ကို မြင်နိုင်၏’ ဟု အကြံဖြစ်ခြင်းသည်ပင် သင့်အား မာန ဖြစ်နေ၏။ ‘ငါသည် မတွန့်မဆုတ် လုံ့လကို အားထုတ်နေ၏၊ မေ့လျော့ခြင်း မရှိ၊ သတိသည် ထင်ပါ၏၊ ကိုယ်သည် မပူပန် ငြိမ်းအေး၏၊ စိတ်သည် အာရုံတခုတည်း ရှိသည်ဖြစ်၍ တည်ကြည်၏’ ဟု အကြံဖြစ်ခြင်းသည်ပင် သင့်အား ပျံ့လွင့်ခြင်း ဥဒ္ဓစ္စ ဖြစ်နေ၏။ သို့ပါလျက် ‘ငါ၏ စိတ်သည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတရားတို့မှ မလွတ်ကင်းသေးပါ’ ဟု အကြံဖြစ်ခြင်းသည်ပင် သင့်အား တွေးတောမှု သံသယ ကုက္ကုစ္စ ဖြစ်နေ၏။ တော်ပါပြီ၊ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ဤတရား ၃-မျိုးကို ပယ်စွန့်၍ နှလုံးမသွင်းမူ၍ အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ဓာတ်သို့ စိတ်ကို ပို့ဆောင်ပါလော့” ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာက မိန့်ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>နောက်ပိုင်းတွင် ထိုအမိန့်အတိုင်း ပြင်းစွာ အားထုတ်လျက် နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်အပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသည်ရှိသော် ကောင်းစွာပင် လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်သို့ ဝင်ကြသော အမျိုးသားများ လိုလားအပ်သော အရဟတ္တဖိုလ် မကြာမီရကာ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ရဟန္တာတို့တွင် တပါးအပါအဝင် ဖြစ်လေသတည်း။</p> <h3>၉-ပဋိစ္ဆန္နသုတ်</h3> <p>လျှို့လျှို့ဝှက်ဝှက် ရွက်ဆောင်ကြ၍ ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း မရွက်ဆောင်ကြသော ၃-မျိုးမှာ - မာတုဂါမသည် လျှို့ဝှက်စွာ ရွက်ဆောင်၏၊ ပွင့်လင်းစွာ မရွက်ဆောင်။ ပုဏ္ဏားများသည် ဗေဒင်တို့ကို လျှို့ဝှက်စွာ ရွက်ဆောင်ကြ၏၊ ပွင့်လင်းစွာ မရွက်ဆောင်။ မှားသော အယူသည် လျှို့ဝှက်စွာ ရွက်ဆောင်၏၊ ပွင့်လင်းစွာ မရွက်ဆောင်။</p> <p>ပွင့်လင်းသော်သာ တင့်တယ်ကြ၍ လျှို့ဝှက်လျှင် မတင့်တယ်ကြသော ၃-မျိုးမှာ - လဝန်းသည် လည်းကောင်း၊ နေဝန်းသည် လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားသည့် တရားတော်သည် လည်းကောင်း ပွင့်လင်းသော်သာ တင့်တယ်၏၊ ဖုံးကွယ်သော် မတင့်တယ်၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>ပွင့်လင်းသော်သာ တင့်တယ်၏ ဟူရာ၌ ပွင့်လင်းမှု ၄-မျိုးမှာ -<br> ၁။ တဘက်သာ ပွင့်လင်းမှု - ရဟန်း၊ ရဟန်းမ တဘက်စီသာ ဆိုင်သော သိက္ခာပုဒ်။<br> ၂။ ၂-ဘက်လုံး ပွင့်လင်းမှု - ရဟန်း၊ ရဟန်းမ ၂-ဦးလုံးဆိုင်သော သိက္ခာပုဒ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-509 <hr> ၃။ မိမိဘက်သာ ပွင့်လင်းမှု - ရအပ်သော တရားဂုဏ်ကျေးဇူး။<br> ၄။ အကျိုးအားလုံးရှိသော ပွင့်လင်းမှု - ပိဋက ၃-ပုံ ဘုရားစကားတော်တည်း။</p> <h3>၁၀-လေခသုတ်</h3> <p>ကျောက်ထွင်းအက္ခရာ၊ မြေရေးအက္ခရာ၊ ရေရေးအက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် -</p> <p>၁။ ကျောက်၌ ရေးထွင်းထားသော အက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - အချို့သူသည် အစဉ်မပြတ် အမျက်ထွက်တတ်၏၊ ထိုအမျက်သည်လည်း အရှည်ကိန်းအောင်းနေ၏။ ကျောက်ထွင်းအက္ခရာသည် လေ၊ ရေကြောင့် လျင်စွာ မပျက်စီးသကဲ့သို့ အမျက်အရှည် ကိန်းအောင်းနေသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>၂။ မြေ၌ ရေးခြစ်အပ်သော အက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - အစဉ်မပြတ် အမျက်ထွက်တတ်သော်လည်း ထိုအမျက်သည် အရှည်ကိန်းအောင်းမနေ။ မြေ၌ ရေးခြစ်အပ်သော အက္ခရာသည် လေ၊ ရေကြောင့် လျင်စွာ ပျက်စီးသကဲ့သို့ အမျက်အရှည် ကိန်းအောင်းမနေသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>၃။ ရေ၌ ရေးသားအပ်သော အက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ရုန့်ရင်းကြမ်းကြုတ်သော စကား၊ မနှစ်သက်ဖွယ်စကားဖြင့် ဆိုအပ်သော်လည်း ဆက်စပ်နှီးနှောသည်သာ၊ သဘောတူသည်သာတည်း။ ရေ၌ ရေးသားအပ်သော အက္ခရာသည် လျင်စွာ ကင်းပျောက်လွယ်သကဲ့သို့ မနှစ်သက်ဖွယ် စကားဆိုသော်လည်း သဘောထားမတင်းမာသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <h3>(၁၄) ၄-ယောဓာဇီဝဝဂ်၊ ၁-ယောဓာဇီဝသုတ်</h3> <p>အဝေး၌လည်း မြားကို ကျရောက်စေနိုင်ခြင်း၊ မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်ခြင်း၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကိုလည်း ဖောက်ထွင်းစေနိုင်ခြင်း ဟူသော အင်္ဂါ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော စစ်သူရဲကောင်းသည် မင်းအား ထိုက်၍ မင်းအသုံးတော်ခံ ဖြစ်၏၊ မင်း၏ လက်ရုံးဟူ၍သာ ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>ဤအတူပင် သာသနာတော်၌ အဝေး၌လည်း ကျရောက်စေနိုင်၊ မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကိုလည်း ဖောက်ထွင်းစေနိုင်သော ဤအင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဝေးမှ ယူဆောင်၍မူလည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏။ (လ) အပေါင်း ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေသဖွယ် ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-510 <hr> အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် အဝေး၌ ကျရောက်စေနိုင် သနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန်လည်းဖြစ်၊ အတွင်း၊ အပလည်းဖြစ်၊ ကြမ်း၊ နု လည်းဖြစ်၊ ယုတ်၊ မြတ်လည်းဖြစ်၊ ဝေး၊ နီး လည်းဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကို “ဤရုပ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ်မဟုတ်” ဟု ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ဝိပဿနာမဂ်ပညာဖြင့် ရှု၏။</p> <p>အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော (အထက်အတိုင်း) ဝေဒနာအားလုံးကို၊<br> အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော သညာအားလုံးကို၊<br> အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော သင်္ခါရအားလုံးကို၊<br> အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော ဝိညာဉ်အားလုံးကို “ဤဝိညာဉ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ်မဟုတ်” ဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း ဝိပဿနာမဂ်ပညာဖြင့် ရှု၏။ ဤသို့ အဝေး၌ ကျရောက်စေနိုင်၏။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင် သနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် “ဤကား ဆင်းရဲတည်း” စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏။ ဤသို့ မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်၏။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်ထွင်းစေနိုင် သနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ကြီးစွာသော အဝိဇ္ဇာအစုကို ဖောက်ထွင်းစေနိုင်၏။ ဤသို့ ဖောက်ထွင်းစေနိုင်သတည်း။</p> <p>အဝေး၌ မြားကို ကျရောက်စေနိုင်ခြင်း - ရေ၌ ၇-ဥသဘ၊ ကုန်း၌ ၈-ဥသဘ၊ အလွန် ၉-ဥသဘ ရောက်နိုင်သည်။ ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း၏ စစ်သူရဲသည် ၉-ဥသဘ မြားကျစေနိုင်၍ ပစ္ဆိမဘဝ ဘုရားလောင်းကား တယူဇနာမျှ ကျစေနိုင်သည်။</p> <p>ကိုယ်ထည်ကြီးကို ဖောက်ထွင်းစေနိုင်ခြင်း - တစပ်တည်း ပျဉ်ချပ်တရာကို လည်းကောင်း၊ ကျွဲရေ ၁၀၀၊ သံပြားထု လက် ၈-သစ်၊ ပိတောက်ပျဉ် လက် ၄-သစ်၊ ရေတဖန် ပျဉ်ထုတထွာ၊ အလျားလိုက် ကောက်ရိုးတလှည်းကိုလည်း ဖောက်နိုင်သည်။</p> <h3>၂-ပရိသာသုတ်</h3> <p>ပရိသတ် ၃-မျိုးမှာ - ဆုံးမခက်သဖြင့် မမေးမူ၍ ဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်၊ ဆုံးမလွယ်သဖြင့် မေး၍ ဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်၊ ပမာဏကိုသိ၍ ဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-511 </p><hr> <h3>၃-မိတ္တသုတ်</h3> <p>မှီဝဲထိုက်သော အဆွေခင်ပွန်းကောင်း ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၃-မျိုးမှာ - ပေးနိုင်ခဲသည်ကို ပေးခြင်း၊ ပြုနိုင်ခဲသည်ကို ပြုခြင်း၊ သည်းခံနိုင်ခဲသည်ကို သည်းခံခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၄-ဥပ္ပါဒါသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ ဘုရားရှင်များ ပွင့်သည်ဖြစ်စေ၊ မပွင့်သည်ဖြစ်စေ ထိုအနိစ္စဓာတ်သည် သဘောအားဖြင့် တည်သည်၏အဖြစ်၊ သဘောအားဖြင့် မြဲသည်၏အဖြစ်ဖြင့် တည်နေသည်သာတည်း။ သင်္ခါရအားလုံးတို့သည် မမြဲကြ၊ ထိုသဘောတရားကို ဘုရားရှင်သည် ဉာဏ်ဖြင့် ထိုးထွင်း၍ သက်ဝင်၍သိ၏။ သိပြီး၍ သင်္ခါရအားလုံးသည် မမြဲကြဟု ညွှန်ပြ ဟောကြား ပညတ်တော်မူ၏။ ဉာဏ်၌ထား၍ ဖွင့်ပြဝေဖန် ပေါ်လွင်အောင် ပြုတော်မူ၏။</p> <p>ဘုရားရှင်များ ပွင့်သည်ဖြစ်စေ ထိုဒုက္ခဓာတ်သည် သင်္ခါရအားလုံးသည် ဆင်းရဲကြ၏။ ထိုသဘောတရားကို... သင်္ခါရအားလုံးသည် ဆင်းရဲကြ၏ဟု ညွှန်ပြ ပေါ်လွင်အောင် ပြုတော်မူ၏။</p> <p>ဘုရားရှင်များ ပွင့်သည်ဖြစ်စေ... ထိုအနတ္တဓာတ်သည်... တရားအားလုံးသည် အလိုသို့ မလိုက်ကြ။ ထိုသဘောတရားကို... တရားအားလုံးသည် အလိုသို့ မလိုက်ကြ (အနတ္တဖြစ်ကုန်၏) ဟု ညွှန်ပြ... ပေါ်လွင်အောင် ပြုတော်မူ၏ဟု မိန့်။</p> <p>သင်္ခါရအားလုံး - ဘုံ ၄-ပါး၌ဖြစ်သော တရားအားလုံးယူ။ ဖြစ်၍မရှိခြင်းဟူသော အနက်သဘောကြောင့် အနိစ္စ၊ ဖြစ်ပျက် ၂-တန် နှိပ်စက်ဒဏ်ကြောင့် ဒုက္ခ၊ အလိုမလိုက် အကြိုက်မပါသောကြောင့် အနတ္တ ဟု သိလေ။</p> <h3>၅-ကေသကမ္ဗလသုတ်</h3> <p>ချည်မျှင်ဖြင့် ရက်အပ်ကုန်သော အဝတ်ဟူသမျှတွင် လူဆံခြည်မျှင်ဖြင့် ရက်ထားသော ကမ္ဗလာကို အညံ့ဆုံးအဝတ်ဟု ဆိုထိုက်၏။ ဆံခြည်မျှင် ကမ္ဗလာသည် အေးချိန်အေး၍ ပူချိန်ပူ၏။ အဆင်းမလှ၊ အနံ့မကောင်း၊ အတွေ့မကောင်းပေ။ ဤအတူသာလျှင် များစွာကုန်သော သမဏ၊ ဗြာဟ္မဏတို့၏ အယူဝါဒဟူသမျှတွင် မက္ခလိဂေါသာလ၏ အယူဝါဒကို အယုတ်ညံ့ဆုံးဟူ၍ ဆိုထိုက်၏။</p> <p>မဂ်ဖိုလ်မှ အချည်းနှီးဖြစ်သော ယောက်ျား၊ မက္ခလိဂေါသာလသည် “ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံ မရှိ၊ ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံကို ပြုခြင်းမရှိ၊ အားထုတ်သော ဝီရိယမရှိ”<br> <br>စာမျက်နှာ-512 <hr> ဟု ဆိုလေ့ရှိ၏၊ ဤသို့ ယူလေ့ရှိ၏။ ပွင့်ပြီးသော ဘုရားရှင်တို့သည် လည်းကောင်း၊ ပွင့်လတ္တံ့သော ဘုရားရှင်တို့သည် လည်းကောင်း၊ ပွင့်ဆဲဖြစ်သော ငါဘုရားသည် လည်းကောင်း “ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံ ရှိ၏၊ ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံကို ပြုခြင်းရှိ၏၊ အားထုတ်သော ဝီရိယရှိ၏” ဟု ဟောတော်မူခဲ့ကြသည်၊ ဟောတော်မူကြလတ္တံ့၊ ဟောတော်မူ၏။ မက္ခလိဂေါသာလသည် ပွင့်ပြီး ပွင့်လတ္တံ့ ဘုရားရှင်များကို လည်းကောင်း၊ ငါဘုရားကို လည်းကောင်း “ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံ မရှိ” စသည်ဖြင့် တားမြစ်၏။</p> <p>မြစ်ဆုံမြစ်ဝ၌ ထောင်ထားသော မြှုးသည် ငါးများစွာတို့၏ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲရန် ပျက်စီးရန် ဖြစ်သကဲ့သို့၊ လူထောင်မြှုးပမာ လောက၌ ဖြစ်လာသော မက္ခလိဂေါသာလသည် သတ္တဝါများစွာတို့၏ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲရန် ပျက်စီးရန်ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၆-၇-သမ္ပဒါသုတ်၊ ဝုဒ္ဓိသုတ်</h3> <p>ပြည့်စုံခြင်း ၃-မျိုးမှာ - သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ ပညာ၏ ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။ ကြီးပွားခြင်း ၃-မျိုးမှာလည်း ယင်း ၃-ပါးပင်တည်း။</p> <h3>၈-အဿခဠုကသုတ်</h3> <p>မြင်းငယ် ၃-မျိုးမှာ - ဤလောက၌ အချို့မြင်းငယ်သည် လျင်မြန်ခြင်းနှင့်သာ ပြည့်စုံ၍ အဆင်း လုံးရပ် မပြည့်စုံ၊ အချို့ကား ၂-မျိုးပြည့်စုံ၊ အချို့ကား ၃-မျိုးလုံး ပြည့်စုံသည်၊ ယောက်ျားငယ် ၃-မျိုးမှာလည်း ဤအတူပင်တည်း။</p> <p>၁။ အဘယ်သို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်ခြင်းနှင့်သာ ပြည့်စုံ၍ အဆင်းလုံးရပ်နှင့် မပြည့်စုံသနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် “ဤကား ဆင်းရဲတည်း” စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိ၏။ ဤသိခြင်းကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ဉာဏ်ဟူသော လျင်မြန်ခြင်း ဟု ငါဆို၏။ အချင်းချင်း ပိုင်းခြားအပ်သော ဓမ္မ၌ လည်းကောင်း၊ ဝိနယ၌ လည်းကောင်း ပြဿနာ မေးအပ်သော် တွန့်ဆုတ်၏၊ မဖြေဆိုနိုင်။ ဤမဖြေဆိုနိုင်ခြင်းကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ဂုဏ်ဟူသော အဆင်းမရှိ ဟု ငါဆို၏။ ဆွမ်းစသော ပစ္စည်း ၄-ပါး မရ၊ ဤမရခြင်းကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ အလုံးအရပ်မရှိ ဟု ငါဆို၏။ ဤသို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်မှု ပြည့်စုံ၍ အဆင်းလုံးရပ် မပြည့်စုံ။</p> <p>၂။ အဘယ်သို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်မှု၊ အဆင်း ပြည့်စုံ၍ လုံးရပ် မပြည့်စုံသနည်း - ရဟန်းသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိ၏။ ဤသိခြင်းကို ဉာဏ်လျင်မြန်ခြင်းဟု ငါဆို၏။ ပြဿနာကို ဖြေဆိုနိုင်၏။ ဤဖြေဆိုနိုင်ခြင်းကို ဂုဏ်အဆင်းဟု ငါဆို၏။ ပစ္စည်း ၄-ပါးကိုကား မရ၊ မရခြင်းကို လုံးရပ်မရှိခြင်းဟု ငါဆို၏။ ဤသို့ ယောက်ျားငယ်သည် ၂-မျိုး ပြည့်စုံ၍ နောက်တမျိုး မပြည့်စုံ။</p> <p>စာမျက်နှာ-513 <hr> ၃။ အဘယ်သို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်မှု၊ အဆင်း၊ လုံးရပ်နှင့် ပြည့်စုံသနည်း - ရဟန်းသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိ၏။ ဤကို ဉာဏ်လျင်မြန်ခြင်းဟု လည်းကောင်း၊ ပြဿနာကို ဖြေဆိုနိုင်၏၊ ဤကို ဂုဏ်အဆင်းဟု လည်းကောင်း၊ ပစ္စည်း ၄-ပါးကိုလည်း ရ၏၊ ဤကို လုံးရပ်ဟု လည်းကောင်း ငါဆို၏။ ဤသို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် ၃-မျိုးလုံး ပြည့်စုံသည်။</p> <h3>၉-အဿပရဿသုတ်</h3> <p>မြင်းတို့၌ လွန်ကဲသောမြင်း ၃-မျိုး၊ လူတို့၌ လွန်ကဲသော ယောက်ျား ၃-မျိုးကို အထက်သုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူသည်။ အဖွင့်အထူးမှာ -</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် လူတို့၌ လွန်ကဲသော ယောက်ျားသည် လျင်မြန်မှုသာရှိ၍ အဆင်း လုံးရပ် မပြည့်စုံသနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါးတို့၏ အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ခြင်းကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ်ပဋိသန္ဓေနေ၍ ထိုဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရ၏။ ထိုဘုံမှ ပြန်လည်ခြင်းသဘောမရှိ။ ဤသည်ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ လျင်မြန်ခြင်း ဟု ငါဆို၏။ (ဓမ္မဝိနယကို မဖြေဆိုနိုင်သူ၏ အဆင်းမလှခြင်း၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး မရသူ၏ လုံးရပ်မရှိခြင်းများနှင့် ကြွင်း ၂-ဦးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။) ဤသုတ်၌ အောက်မဂ် ၃-ခု၊ အောက်ဖိုလ် ၃-ခုကို ဟောသည်။</p> <h3>၁၀-အဿာဇာနီယသုတ်</h3> <p>အာဇာနည်မြင်းကောင်း ၃-မျိုး၊ အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်း ၃-မျိုးကို အထက်သုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူသည်။ လျင်မြန်မှု၌သာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော ကိလေသာမှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ ဤသည်ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ လျင်မြန်ခြင်း ဟု ငါဆို၏ဟု အရဟတ္တဖိုလ်ကို ယူ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၁-ပထမ မောရနိဝါပသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဥဒေါင်းတို့ကို အစာပေးရာ မောရနိဝါပ ပရိဗိုဇ်တို့ အရံ၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် ရဟန်းများအား ခေါ်တော်မူပြီး “ရဟန္တာတို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သီလဂုဏ်၊ သမာဓိဂုဏ်၊ ပညာဂုဏ် ဤတရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် စင်စစ် ပြီးဆုံးခြင်းရှိ၏၊ စင်စစ် ယောဂ ၄-ပါးဖြင့် ဘေးမရှိ၊ စင်စစ် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံး၏၊ စင်စစ် အဆုံးရှိ၏၊ နတ်လူတို့ထက် မြတ်၏” ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-514 </p><hr> <h3>၁၂-၁၃-ဒုတိယ - တတိယ မောရနိဝါပသုတ်</h3> <p>ဒုတိယသုတ်၌ တန်ခိုးပြာဋိဟာ - ဣဒ္ဓိပါဋိဟာရိယ၊ အတပ်ဟောခြင်းပြာဋိဟာ - အာဒေသနာပါဋိဟာရိယ၊ ဆုံးမခြင်းပြာဋိဟာ - အနုသာသနီပါဋိဟာရိယ ၃-ပါးတို့ကို လည်းကောင်း၊ တတိယသုတ်၌ မှန်ကန်သောအယူ ဝိပဿနာဉာဏ်၊ မှန်ကန်သောအသိ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ မှန်ကန်သော လွတ်မြောက်ခြင်း - အရဟတ္တဖိုလ်ဉာဏ် ၃-ပါးတို့ကို လည်းကောင်း “စင်စစ် ပြီးဆုံးခြင်းရှိ၏” စသည်ဖြင့် ဂုဏ်ကျေးဇူးအတူထား၍ ဟောတော်မူ၏။</p> <h3>(၁၅) ၅-မင်္ဂလဝဂ်၊ ၁-အကုသလသုတ်</h3> <p>အကုသိုလ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ဟူသော တရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲ၌ ချထားအပ်၏။</p> <h3>၂-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>အပြစ်ရှိသော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏။ အပြစ်မရှိသော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <h3>၃-ဝိသမသုတ်</h3> <p>မညီညွတ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏။ ညီညွတ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <h3>၄-အသုစိသုတ်</h3> <p>မစင်ကြယ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... ငဲ၌ ဖြစ်ရ၏။ စင်ကြယ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <h3>၅-ခတသုတ်</h3> <p>အကုသိုလ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသော မိုက်မဲမလိမ္မာသော သူယုတ်သည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ်လည်း ရှိ၏။ ပညာရှိသူများလည်း ကဲ့ရဲ့အပ်၏၊ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏။</p> <p>ကုသိုလ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် မတူးဖြို မဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ်လည်းမရှိ၊ ပညာရှိများလည်း မကဲ့ရဲ့အပ်၊ ကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-515 </p><hr> <h3>၆-၇-၈-ဒုတိယ တတိယ စတုတ္ထခတသုတ်</h3> <p>အပြစ်ရှိသော၊ မညီညွတ်သော၊ မစင်ကြယ်သော ကာယကံ စသည်ရှိလျှင် သူယုတ်၊ အပြစ်မရှိသော၊ ညီညွတ်သော၊ စင်ကြယ်သော ကာယကံ စသည်ရှိလျှင် လူလိမ္မာဟု အမှတ် ၂-ခတသုတ်အတိုင်း အပြည့်အစုံ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၉-ဝန္ဒနာသုတ်</h3> <p>ရှိခိုးခြင်း ၃-မျိုးမှာ ကိုယ်ဖြင့်၊ နှုတ်ဖြင့်၊ စိတ်ဖြင့် ရှိခိုးခြင်းတည်း။</p> <h3>၁၀-ပုဗ္ဗဏှသုတ်</h3> <p>နံနက်ခင်း၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်ဖြင့် အကျင့်ကောင်း ကျင့်သူများအား ကောင်းသော နံနက်ခင်း၊ နေ့လယ်ခင်း၌ ကျင့်သူများအား ကောင်းသော နေ့လယ်ခင်း၊ ညချမ်းအခါ၌ ကျင့်သူများအား ကောင်းသော ညချမ်းအခါ ဖြစ်ပေ၏ဟု မိန့်။</p> <p>(သုစရိုက်နှင့် ပြည့်စုံသောနေ့သည်) ကောင်းသောနက္ခတ်၊ ကောင်းသောမင်္ဂလာ၊ ကောင်းသော မိုးသောက်လည်း မည်၏။ အိပ်ရာမှ အထကောင်း၊ ခဏကောင်း၊ မုဟုတ်ကောင်းလည်း မည်၏။ (သုစရိုက်နှင့် ပြည့်စုံသည့်အခါဝယ်) အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်လေ့ရှိသူတို့၌ ပေးလှူခြင်းသည်လည်း ကောင်းစွာပူဇော်ခြင်းမည်၏။</p> <p>(သုစရိုက်နှင့် ပြည့်စုံသောနေ့) ၌ ကာယကံ၊ ဝစီကံ၊ မနောကံသည် ပွားစီးသောကံ မည်၏။ ပွားစီးသော ထိုကံတို့ကို ဆောက်တည်သည်မည်၏။ ပွားစီးသော ထိုကံတို့ကို ပြုပြီးက ပွားစီးသော အကျိုးတို့ကို ရကုန်၏။ အကျိုးရသော ထိုသူများသည် ဆွေမျိုးအားလုံးတို့နှင့်တကွ ဘုရားသာသနာတော်၌ ချမ်းသာစည်ကားကြသည်ဖြစ်၍ ရောဂါမရှိ ချမ်းသာခြင်းတို့ ဖြစ်ကြစေကုန်သတည်း။</p> <h3>(၁၆) ၆-အစေလကဝဂ်</h3> <p>အကျင့် ၃-မျိုးမှာ - မြဲမြံစွာယူသော အကျင့်၊ မိမိကိုယ်ကို လောင်မြိုက်စေတတ်သော အကျင့်၊ အလယ်အလတ်ဖြစ်သော အကျင့်တို့တည်း။ မြဲမြံစွာယူသော အကျင့် ဟူသည် “ကာမဂုဏ်တို့၌ အပြစ်မရှိ” ဟု ဆိုလေ့ ယူလေ့ရှိကာ ကာမဂုဏ်တို့၌ သုံးဆောင်ခံစားခြင်းသို့ ရောက်သူ၏ အကျင့်တည်း။</p> <p>မိမိကိုယ်ကို လောင်မြိုက်စေတတ်သော အကျင့် ဟူသည် - အဝတ်မဝတ်ဘဲနေ၊ လွှတ်လပ်စွာကျင့်၊ လက်ဖြင့်မစင်ကိုသုတ်၊ လာပါဆိုသူ၏ ဆွမ်းကို မခံ၊ ရပ်ပါဦးဆိုသူ၏ ဆွမ်းကို မခံ၊ မိမိမရောက်မီ ယူလာသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ရည်စူး၍ ပြုသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ဖိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-516 <hr> သော ဆွမ်းကို မခံ၊ အိုးဝမှ ကော်လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ တောင်းဝမှ ကော်လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ တံခါးခုံခြားလောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ တုတ်ခြား လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ကျည်ပွေ့ခြား လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ၂-ယောက် စားနေစဉ် ထလောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိန်းမ လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ နို့တိုက်ဆဲ မိန်းမလောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ယောက်ျားနှင့် နှီးနှောနေသော မိန်းမ၏ ဆွမ်းကို မခံ၊ ဆော်ဩစုပေါင်း၍ လောင်းသော ဆွမ်း... ခွေးမျှော်နေရာမှ ဆွမ်း... ယင်အုံ့နေရာမှ ဆွမ်းကို မခံ၊ ငါး၊ အမဲ မစား၊ သေအရက် မသောက်၊ ဖွဲ့၌မြှုပ်သော ဆေးရည်ကို မသောက်။ တအိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ တလုတ်သာ စား၊ ၂-အိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ ၂-လုတ်သာ စား၊ ၇-အိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ ၇-လုတ်သာ စား၊ ဆွမ်းလောင်းခွက်ငယ် တခုစာဖြင့် ရောင့်ရဲ၊ ၂-ခုစာဖြင့်၊ ၇-ခုစာဖြင့် ရောင့်ရဲ။ ၁-ရက်ခြားလည်း အစာစား၊ ၂-ရက်ခြားလည်း... ၇-ရက်ခြားလည်း အစာစား၊ လခွဲတကြိမ်တိုင်အောင်လည်း ဤအတိုင်း ရက်ပိုင်း၍ အစာစား။ ဟင်းရွက်စိမ်းကိုသော်လည်း စား၊ ပြောင်းဆန်(ဂျုံဆန် ဆန်စိမ်း)၊ ကျိက်သီးဆန်(မြက်ဆန်)၊ သားရေဖတ် အစအန၊ မှော်၊ ဖွဲ့နု၊ ထမင်းရည်(ထမင်းချိုး)၊ နှမ်း၊ မုန့်ညက်၊ မြက်၊ နွားချေးကိုသော်လည်း စား၊ တောသစ်မြစ် သစ်သီးကို ကြွေကျသော သစ်သီးကို စားလျက် မျှတ။ ပိုက်ဆံလျှော်အဝတ်များကိုလည်း ဝတ်၊ ပိုက်ဆံလျှော်နှင့် ရောရက်သော အဝတ်၊ သူသေကောင်မှ အဝတ်၊ ပံ့သကူအဝတ်၊ သစ်ခေါက်အဝတ်၊ သစ်နက်ရေ၊ သစ်နက်ရေမျှင်အဝတ်၊ သမန်းမြက်အဝတ်၊ လျှော်တေအဝတ်၊ ပျဉ်ချပ်အဝတ်၊ ဆံချည်ကမ္ဗလာ၊ သားမြီးကမ္ဗလာ၊ ခင်ပုပ်ငှက်အတောင် အဝတ်ကိုလည်း ဝတ်။ ဆံမုတ်ဆိတ်ကိုလည်း နုတ်၊ ဆံမုတ်ဆိတ်နုတ်မှုကိုလည်း အားထုတ်။ ထိုင်နေရာပယ်၍ ရပ်လျက်လည်း နေ၊ ဆောင့်ကြောင့်လည်း ထိုင်၊ ဆောင့်ထိုင်ခြင်းမှုကို အားထုတ်။ ဆူးအခင်းပေါ်၌ နေ၊ အိပ်။ ညနေချမ်းလျှင် ၃-ကြိမ်မြောက် ရေဆင်းချိုးခြင်းကိုလည်း အားထုတ်။ ဤနည်းဖြင့် ကိုယ်ကို အလွန်ပူပန်စေမှုကို ပြုသူ၏ အကျင့်တည်း။</p> <p>အလယ်အလတ်ဖြစ်သော အကျင့် ဟူသည် - ပြင်းစွာ အားထုတ်၊ သတိရှိလျက် အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ ဆံအစရှိသော ကိုယ်အစု၌၊ ဝေဒနာတို့၌၊ စိတ်၌၊ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားဟု အဖန်ဖန် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၁)။</p> <p>(နောက်၌ အကျင့် ၃-မျိုးစီပင် ဟောရာ ရှေ့ ၂-မျိုးမှာ တူ၍ နောက်တမျိုးကိုသာ အထူး မှတ်ရမည်။)</p> <p>အလယ်အလတ်ဖြစ်သော အကျင့်ဟူသည်... မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ် တရားယုတ်များ မဖြစ်စေရန်၊ ဖြစ်ပြီး အကုသိုလ် တရားယုတ်များ ပယ်ရန်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပေါ်စေရန်၊ ဖြစ်ပြီးသော ကုသိုလ်တရားများ တည်တံ့ မပျောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-517 <hr> မပျက် ကြီးပွား ကျယ်ပြန့် ပွားများပြည့်စုံစေရန်၊ ကုသိုလ်ဆန္ဒကို ဖြစ်စေရန်၊ လုံ့လပြု ဝီရိယစိုက်ထုတ် စိတ်ကို ပင့်မြှောက် ကြိုးစားသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၂)။</p> <p>အလယ် (လ) ဟူသည် - ဆန္ဒကို၊ ဝီရိယကို၊ စိတ်ကို၊ ပညာကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော သမာဓိ ဝီရိယဟူသော သင်္ခါရနှင့် ပြည့်စုံသော ဣဒ္ဓိပါဒ်ကို ပွားများသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၃)။</p> <p>အလယ် (လ) ဟူသည် - သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးကို (၄)၊ သဒ္ဓါစသော ဗိုလ် ၅-ပါးကို (၅)၊ သတိစသော ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါးကို (၆)၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိစသော မဂ္ဂင် ၈-ပါးကို ပွားများသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၇)။</p> <h3>(၁၇) ၇-ကမ္မပထပေယျာလ</h3> <p>၁။ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်၊ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၊ သတ်ခြင်း၌လည်း အလိုတူသော တရား ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ ကျရောက်၏။ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၊ သူတပါးကိုလည်း ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌လည်း အလိုတူသော တရား ၃-မျိုးရှိသူသည် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရ၏။</p> <p>၂။ ကိုယ်တိုင်ခိုး၏၊ ခိုးခိုင်း၏၊ ခိုးဖို့ သဘောတူ၏၊ ငရဲ။ ခိုးခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ သဘောတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၃။ ကိုယ်တိုင် ကာမဂုဏ်တို့၌ မှား၏၊ မှားခိုင်း၏၊ မှားဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ ကာမမှားမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၄။ ကိုယ်တိုင် အမှားပြော၏၊ ပြောခိုင်း၏၊ ပြောဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ အမှားမှ ရှောင်ကြဉ်၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၅။ ကိုယ်တိုင် ကုန်းတိုက်၏၊ ကုန်းတိုက်ခိုင်း၏၊ ကုန်းတိုက်ဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ ကုန်းတိုက်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၆။ ကိုယ်တိုင် စကားကြမ်းပြော၏၊ ပြောခိုင်း၏၊ ပြောဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ စကားကြမ်းပြောခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၇။ ကိုယ်တိုင် စကားဖျင်းပြော၏၊ ပြောခိုင်း၏၊ ပြောဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ စကားဖျင်းပြောခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-518 <hr> ၈။ ကိုယ်တိုင် မက်မောခြင်းများ၏၊ များခိုင်း၏၊ များဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ မက်မောခြင်း မများ၊ မများအောင်ခိုင်း၊ မများဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၉။ ကိုယ်တိုင် ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိ၏၊ ယင်းစိတ်ရှိခိုင်း၏၊ ယင်းစိတ်ရှိဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ ပျက်စီးစေလိုစိတ်မရှိ၊ ယင်းစိတ် မရှိအောင်ခိုင်း၊ ယင်းစိတ်မရှိဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၁၀။ ကိုယ်တိုင် အမြင်မှား၊ အမြင်မှားခိုင်း၊ အမြင်မှားဖို့ အလိုတူ၊ ငရဲ။ မိမိလည်း အမြင်မှန်၊ သူတပါးကိုလည်း မှန်စေ၊ မှန်ဖို့ရာ အလိုတူ၊ နတ်ပြည်။</p> <h3>(၁၈) ၈-ရာဂပေယျာလ</h3> <p>တပ်မက်ခြင်း ရာဂကို ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိရန် ပွားများအပ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ - အတ္တမှ ဆိတ်သုဉ်းသော တည်ကြည်ခြင်း သုညတသမာဓိ၊ နိမိတ်ကင်းသော တည်ကြည်ခြင်း အနိမိတ္တသမာဓိ၊ တဏှာဟူသော တောင့်တခြင်း ကင်းသော တည်ကြည်ခြင်း အပဏိဟိတသမာဓိ တို့တည်း။</p> <p>အလားတူ ပွားများအပ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ ဝိတက် ဝိစာရရှိသော သမာဓိ၊ ဝိတက်ကားမရှိ ဝိစာရမျှသာ ရှိသော သမာဓိ၊ ၂-ပါးစုံ မရှိသော သမာဓိတို့တည်း။</p> <p>တပ်မက်ခြင်း ရာဂနည်းတူ ပြစ်မှားခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ သူ့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်ခြင်း မက္ခ၊ အပြိုင်ပြုခြင်း ပလာသ (ပဋာသ)၊ ငြူစူခြင်း ဣဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း မစ္ဆရိယ၊ လှည့်ပတ်ခြင်း မာယာ၊ စဉ်းလဲခြင်း သာဌေယျ၊ ခိုင်မာခြင်း ထမ္ဘ၊ ချုပ်ချယ်ခြင်း သာရမ္ဘ၊ ထောင်လွှားခြင်း မာန၊ အလွန်ထောင်လွှားခြင်း အတိမာန၊ မာန်ယစ်ခြင်း မဒ၊ မေ့လျော့ခြင်း ပမာဒကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိရန်၊ ပိုင်းခြားသိရန်၊ ကုန်ခန်းစေရန်၊ ပယ်ရန်၊ ကုန်စေရန်၊ ပျက်စီးစေရန်၊ ကင်းစေရန်၊ ချုပ်စေရန်၊ စွန့်လွှတ်ရန်၊ တဖန် စွန့်လွှတ်ရန် ပွားများရမည့် တရား ၃-မျိုးမှာ (အထက်ပြခဲ့သော) သုညတ သမာဓိ စသည် ၃-ပါး၊ သဝိတက္က သဝိစာရ သမာဓိစသည် ၃-ပါးတို့တည်းဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-519 </p><hr> <h3>စတုက္ကနိပါတ်၊ ၁-ပထမသုတ်</h3> <h3>၁-ဘဏ္ဍဂါမဝဂ်၊ ၁-အနုဗုဒ္ဓသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝဇ္ဇီတိုင်း ဘဏ္ဍဂါမတွင် သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းတော်များကို ခေါ်ပြီး - တရား ၄-မျိုးတို့ကို လျော်စွာမသိ၊ ထိုးထွင်း၍ မသိခြင်းကြောင့် ငါနှင့် သင်တို့သည် ရှည်စွာသော ကာလပတ်လုံး တဘဝမှ တဘဝသို့ ပြေးသွားခဲ့ရ ကျင်လည်ခဲ့ရလေပြီ။ တရား ၄-မျိုးမှာ မြတ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ မြတ်သော ထွက်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ်တို့တည်း။ ထိုမြတ်သော သီလစသည် ၄-မျိုးကို ငါဘုရား လျော်စွာသိ၊ ထိုးထွင်း၍ သိပြီ။ ဘဝ၌ တဏှာကို ဖြတ်ပြီးပြီ၊ ဘဝတပါးသို့ ဆောင်ကြောင်း တဏှာကုန်လေပြီ၊ ယခုအခါ တဖန် ဘဝသစ်၌ မဖြစ်တော့ပြီဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း ဆက်မိန့်သည်။</p> <h3>၂-ပပတိတသုတ်</h3> <p>မြတ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ အရဟတ္တဖိုလ်ဟူသော တရား ၄-မျိုးနှင့် မပြည့်စုံသူကို “သာသနာတော်မှ လျောကျသူ” ဟု ဆိုထိုက်၏။ ယင်း ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို “မလျှောကျသူ” ဟု ဆိုထိုက်၏ဟု မိန့်ပြီး ယင်း ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူသည် မဂ်ကိစ္စ ၁၆-ရပ်ကို ပြုပြီးပြီ၊ မွေ့လျော်ဖွယ် ကျေးဇူးတရား၌ မွေ့လျော်ပြီး ချမ်းသာတခုဖြင့် ချမ်းသာတခုသို့ အစဉ်ရောက်ရလေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>သာသနာမှ လျောကျသူ - လောကီလူများတည်း။ သောတာပန် စသည်များလည်း ကိလေသာ ဖြစ်ဆဲခဏ လျှောကျ၍ ရဟန္တာများသာ စင်စစ် တည်သူ မည်ကြသည်။<br> ချမ်းသာတခုဖြင့် တခုသို့ - လူချမ်းသာ၊ နတ်ချမ်းသာ၊ ဈာန်၊ ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ် ချမ်းသာ၊ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာသို့ အစဉ်ရောက်ရသည်။</p> <h3>၃-ပထမ ခတသုတ်</h3> <p>ဉာဏ်ဖြင့် မစိစစ် မသက်ဝင်ဘဲ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကို ပြောဆို၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ပြောဆို၊ မကြည်ညိုသင့်သော အရာ၌ ကြည်ညိုမှုကို ဖြစ်စေ၊ ကြည်ညိုသင့်သော အရာ၌ မကြည်ညိုမှုကို ဖြစ်စေသော တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော မိုက်မဲ၍ မလိမ္မာသော သူယုတ်သည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးအပ်သည့် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်နေသူ၊ အပြစ်ရှိသူ၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့စွပ်စွဲထိုက်သူ ဖြစ်ကာ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-520 <hr> ဉာဏ်ဖြင့် စိစစ်သက်ဝင်၍ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကို မဆိုခြင်း စသော အမှန်တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကား ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းဖြစ်ကာ ကုသိုလ်များစွာကို တိုးပွားစေတတ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူကို ချီးမွမ်း၍ ချီးမွမ်းထိုက်သူကို ကဲ့ရဲ့သူကား နှုတ်ဖြင့် အပြစ်ကို ဆည်းပူးသည်မည်၍ ချမ်းသာကို မရနိုင်။ ကြွေအန်လောင်းကစားရာ၌ မိမိကိုယ်နှင့်တကွ ဥစ္စာအားလုံး ဆုံးရှုံးသူ၏ ဆုံးရှုံးခြင်းကား အပြစ်အနည်းငယ်သာတည်း။ ညီညွတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ စိတ်ပြစ်မှားသူ၏ အပြစ်သည်သာ ကြီးလေးသော အပြစ်ဖြစ်၏။ အရိယာများကို စွပ်စွဲတတ်သူသည် နှုတ်၊ စိတ်မကောင်းမှုကို ဆောက်တည်၍ အကြွင်းမဲ့ ငရဲသို့ ရောက်ရ၏။ ထိုငရဲ၌ တသိန်းသော နိရဗ္ဗုဒ၊ ၃၆-ခုသော နိရဗ္ဗုဒ၊ ၅-ခုသော အဗ္ဗုဒ အရေအတွက်တို့ပတ်လုံး ဖြစ်ရလေသတည်း။</p> <h3>၄-ဒုတိယ ခတသုတ်</h3> <p>အမိ၊ အဖ၊ ဘုရားရှင်၊ ဘုရားရှင်၏ တပည့်သာဝက - ဤပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး၌ ပြစ်မှားသော မိုက်မဲ၍ မလိမ္မာသော သူယုတ်သည် (လ) မကောင်းမှုများစွာကို တိုးပွားစေ၏။ ဤပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး၌ ကောင်းစွာကျင့်သော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် (လ) ကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း - ပြစ်မှားသူသည် ပစ္စုပ္ပန်၌ပင် ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ခံရ၍ တမလွန်၌ အပါယ်သို့ ရောက်ရ၏။ ပြုစုသူသည် ချီးမွမ်းခံရ၍ တမလွန်၌ နတ်ပြည်ဝယ် မွေ့လျော်ရ၏ဟု မိန့်။</p> <p>၄-ဦး၌ ပြစ်မှားသူများ - မိတ္တဝိန္ဒကသည် အမိ၌၊ အဇာတသတ်သည် အဖ၌၊ ဒေဝဒတ်သည် ဘုရားရှင်၌၊ ကောကာလိကသည် ဘုရားရှင်၏တပည့်၌ အသီးသီး ပြစ်မှားကြသည်။</p> <h3>၅-အနုသောတသုတ်</h3> <p>သံသရာရေစုန်မျောတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ သံသရာရေဆန် တက်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ရပ်တည်သောသဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကမ်းတဘက်ရောက် ကူးမြောက်၍ ကုန်း၌တည်သည့် မြတ်သောပုဂ္ဂိုလ်ဟု ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတွင် -</p> <p>သံသရာရေစုန်မျောတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ကာမဂုဏ်များကိုလည်း မှီဝဲ၊ မကောင်းမှုကံကိုလည်း ပြုသူတည်း။</p> <p>သံသရာရေဆန်တက်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ကာမဂုဏ်များကို မမှီဝဲ၊ မကောင်းမှုကိုလည်း မပြုဘဲ ကိုယ်၊ စိတ် ဆင်းရဲမှုခံကာ မျက်ရည်ယို ငိုသောမျက်နှာရှိလျက်လည်း ပြည့်စုံစင်ကြယ်သော အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-521 <hr> ရပ်တည်သော သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်... အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး ကုန်ခြင်းကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေတည်နေကာ ထိုဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ယူသော ပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>ကမ်းတဘက်ရောက် ကူးမြောက်ပြီး၍ ကုန်း၌တည်သော မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်... အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်တည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်သည်။</p> <h3>၆-အပ္ပသုတသုတ်</h3> <p>အကြားအမြင်နည်း၍ နာအပ်သောတရားနှင့် မပြည့်စုံသူ၊ အကြားအမြင်နည်း၍ တရားနှင့်ပြည့်စုံသူ၊ အကြားအမြင်များ၍ တရားနှင့်မပြည့်စုံသူ၊ အကြားအမြင်များ၍ နာအပ်သောတရားနှင့် ပြည့်စုံသူဟု လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတွင် -</p> <p>အကြားအမြင်နည်း၍ နာအပ်သောတရားနှင့် မပြည့်စုံသူ ဟူသည် - ဤလောက၌ ဘုရားဟောသုတ်အမည်ရသော သုတ် ကိုလည်းကောင်း၊ ဂါထာစုက္ကိမရော၍ ဟောသော ဂေယျ ကိုလည်းကောင်း၊ စုက္ကိယသက်သက်ဟောသော ဝေယျာကရဏ ကိုလည်းကောင်း၊ ဂါထာသက်သက်ဟောသော ဂါထာ ကိုလည်းကောင်း၊ ဝမ်းမြောက်၍ ရင့်ကျူးတော်မူအပ်သော ဂါထာပါသော ဥဒါန်း ကိုလည်းကောင်း၊ ဤတရားကို ဘုရားဟောအပ်၏ဟု ညွှန်ပြသော ဣတိဝုတ် ကိုလည်းကောင်း၊ ၅၅၀-သော ဇာတ် ကိုလည်းကောင်း၊ အံ့ဖွယ်အဖြစ်ထူးကို ဟောကြားအပ်သော အဗ္ဘုတဓမ္မ ကိုလည်းကောင်း၊ ပညာဟူသောဝေဒ၊ နှစ်သက်ခြင်းတုဋ္ဌိ၊ ရရှိသောအခါတိုင်း မေးမြန်းဟောကြားအပ်သော ဝေဒလ္လ ကိုလည်းကောင်း အနည်းငယ်သာ နာဖူးပြီး ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကိုသိ၍ လောကုတ္တရာအားလျော်သော အကျင့်ကို မကျင့်သူတည်း။</p> <p>အကြားအမြင်နည်းသော်လည်း တရားနှင့်ပြည့်စုံသူ ဟူသည်... သုတ်စသည်ကို အနည်းငယ်သာ နာဖူးသော်လည်း ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကိုသိ၍ အကျင့်ကို ကျင့်သူတည်း။</p> <p>အကြားအမြင်များသော်လည်း တရားနှင့်မပြည့်စုံသူ ဟူသည်... သုတ်စသည်ကို များစွာ နာဖူးသော်လည်း ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကိုသိ၍ မကျင့်သူတည်း။</p> <p>အကြားအမြင်လည်းများ တရားနှင့်လည်း ပြည့်စုံသူ ဟူသည်... သုတ်စသည်ကို များစွာ နာဖူးသည့်အားလျော်စွာ ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကို သိ၍ ကျင့်သူတည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း -<br> <br>စာမျက်နှာ-522 <hr> အကြားအမြင် သီလ ၂-ဖို့လုံး ချို့ယွင်းလျှင် ၂-ဖို့အားဖြင့် ကဲ့ရဲ့ကြ၍ တဖို့ဖို့သာရှိလျှင် တဖို့ဖို့အားဖြင့်သာ ချီးမွမ်းကြကုန်၏။ ၂-ဖို့လုံး ပြည့်စုံလျှင် ၂-ဖို့အားဖြင့် ချီးမွမ်းကြကုန်၏။</p> <p>တနိက္ခရှိသော ဇမ္ဗူရစ်ရွှေကဲ့သို့ အကြားအမြင်များ၍ တရားကိုဆောင်သော ကောင်းသောပညာရှိသော ထိုမြတ်စွာဘုရား၏ တပည့်သာဝကကို အဘယ်သူသည် ကဲ့ရဲ့ထိုက်ပါအံ့နည်း။ ထိုသူကို နတ် ဗြဟ္မာများ ချီးမွမ်းကြ၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဤသုတ် ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး - ပထမပုဂ္ဂိုလ်ကား အကြားအမြင်နည်း၍ သီလမရှိသူ၊ ဒုတိယကား အကြားအမြင်မရှိသော ရဟန္တာ၊ တတိယကား အကြားအမြင်များသော သီလမရှိသူ၊ စတုတ္ထကား အကြားအမြင်များသော ရဟန္တာတည်း။</p> <h3>၇-သောဘနသုတ်</h3> <p>ကျွမ်းကျင်ကြ၊ ကိုယ်နှုတ်နှလုံး ဆုံးမပြီးဖြစ်ကြ၊ ရဲရင့်၍ အကြားအမြင်များကြ၊ တရားကိုဆောင်ကြ၊ တရားအားလျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်ကြသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတို့သည် သံဃာကို တင့်တယ်စေကုန်၏။ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ဆိုပြီးဂုဏ်အသီးသီး ရှိကြသော ရဟန်းယောက်ျား၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဝေသာရဇ္ဇသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား၏ ရဲရင့်ကြောင်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် တို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ယင်းဉာဏ်တို့နှင့် ပြည့်စုံသော မြတ်စွာဘုရားသည် မြင့်မြတ်ကြောင်းကို ဝန်ခံ၏၊ ပရိသတ်တို့၌ ရဲဝံ့သောစကားကို မြွက်ဆို၏၊ မြတ်သော တရားစကြာကို လည်စေတော်မူ၏။ ၄-မျိုးတို့မှာ -</p> <p>(၁) “တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်မှန်စွာသိ၏” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားသည် “ဤမည်သောတရားများကို ထိုးထွင်း၍ မသိအပ်ကုန်သေး” ဟု ငါဘုရားကို ရဟန်း၊ ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမျှ ဤအရာ၌ အကြောင်းယုတ္တိနှင့်တကွ စောဒနာမည့် အရိပ်နိမိတ်ကို ငါမမြင်သောကြောင့် ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊ ဘေးမရှိခြင်း၊ ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်လျက်နေ၏။</p> <p>(၂) “အာသဝေါတရားများ ကုန်ပြီ” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားအား “ဤအာသဝေါတရားများ မကုန်သေးပါ” ဟု ငါဘုရားကို ရဟန်း၊ ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမျှ ဤအရာ၌ အကြောင်းယုတ္တိနှင့်တကွ စောဒနာမည့် အရိပ်နိမိတ်ကို ငါမမြင်သောကြောင့် ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊ ဘေးမရှိခြင်း၊ ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်လျက်နေ၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-523 <hr> (၃) “ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်ကို ပြုတတ်ကုန်၏” ဟု အရှင်ဘုရားဟောသော တရားများသည် “မှီဝဲသူအား ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်ကို မပြုစွမ်းနိုင်” ဟု ငါဘုရားကို ရဟန်း၊ ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမျှ ဤအရာ၌ အကြောင်းယုတ္တိနှင့်တကွ စောဒနာမည့် အရိပ်နိမိတ်ကို ငါမမြင်သောကြောင့် ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊ ဘေးမရှိခြင်း၊ ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်လျက်နေ၏။</p> <p>(၄) “ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ဖို့ အရှင်ဘုရား ဟောထားသောတရားသည် ဟောတိုင်းကျင့်သူအား ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ဖို့ ကောင်းစွာ မထုတ်ဆောင်နိုင်” ဟု ငါဘုရားကို (လ) ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်၍နေ၏။ ဤသည်တို့တည်း ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း -</p> <p>ရဟန်း ပုဏ္ဏားများစွာတို့ ပြုစီရင်အပ်ကုန်သော ဝါဒလမ်းစဉ် အားလုံးသည် လည်းကောင်း၊ ထိုလမ်းစဉ်ကို မှီကြသော ရဟန်း ပုဏ္ဏားများသည် လည်းကောင်း ရှိကြ၏။ ထိုအားလုံးသည် ရွံရှာခြင်းကင်းသော အယူဝါဒလမ်းစဉ်ကို လွန်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသို့ ရောက်၍ ပျက်စီးကြရ၏။</p> <p>သတ္တဝါအားလုံးကို အစဉ်သနားတတ်၍ ဂုဏ်အားလုံးနှင့် ပြည့်စုံသော မြတ်စွာဘုရားသည် လောကကို လွှမ်းမိုး၍ တရားစကြာကို လည်စေတော်မူ၏။ နတ်လူတို့ထက် မြတ်၍ ဘဝ၏ ကမ်းတဘက်သို့ ရောက်တော်မူသော ထိုမြတ်စွာဘုရားကို သတ္တဝါများသည် ရှိခိုးကြ၏ဟု မိန့်။</p> <p>ရဲရင့်ကြောင်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် - ရွံရှာခြင်း သာရ၏ ဆန့်ကျင်ဘက်တည်း။ ၄-နေရာတို့၌ ရဲရင့်ပုံကို ဆင်ခြင်သော ဘုရားရှင်အား ဖြစ်သော ဝမ်းမြောက်မှု ဉာဏ်၏ အမည်တည်း။<br> မြင့်မြတ်ကြောင်းကို ဝန်ခံ၏ - နွားအားလုံးထက် မြတ်သော၊ ဘေးရန်အားလုံးကို သည်းခံနိုင်၍ ကိုယ်လုံးဖြူကာ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော၊ ဝန်ကြီးဆောင်ဖြစ်၍ မိုးကြိုးသံတို့ဖြင့်လည်း မတုန်လှုပ်သော နိသဘမည်သော နွားလားသည် ခြေ ၄-ဘက်တို့ဖြင့် မြေကိုနင်းနှိပ်၍ မတုန်မလှုပ်တည်သလို ဘုရားရှင်သည်လည်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် ၄-ဘက်ဟူသော ခြေတို့ဖြင့် ပရိသတ် ၈-ပါးဟူသော မြေကိုနင်းနှိပ်၍ နတ်လူလောက၌ ဘယ်ရန်သူမျှ မတုန်လှုပ်စေနိုင်ဘဲ မတုန်မလှုပ် တည်သောအားဖြင့် ဝန်ခံသည်။<br> ရဲဝံ့သောစကားကို မြွက်ဆို၏ - ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ ရဲဝံ့စွာ ဆိုခြင်း သီဟနာဒတည်း။ ခြင်္သေ့သည် ခြင်္သေ့အားရှိ၍ နေရာအားလုံး၌ ရဲရင့်ကာ ကြက်သီးမျှမထဘဲ ရဲဝံ့စွာ ဟောက်သကဲ့သို့၊ ဘုရားရှင်လည်း ဘုရားရှင်တို့၏ အားရှိသည်ဖြစ်၍ ပရိသတ် ၈-ပါးတို့၌ ရဲရင့်ကာ ကြက်သီးမျှမထဘဲ “ဤကားရုပ်” စသည်ဖြင့် ထူးခြားစွာ ဒေသနာတော် တင့်တယ်မှုရှိသော ရဲဝံ့သောစကားကို မြွက်ဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-524 <hr> တရားစကြာကို လည်စေတော်မူ၏ - ပဋိဝေဓဉာဏ်၊ ဒေသနာဉာဏ်ဟု တရားစကြာ ၂-မျိုးရှိရာ ပဋိဝေဓဉာဏ်သည်လည်း ဖြစ်ဆဲ၊ ဖြစ်ပြီး ၂-မျိုးရှိ၏။ ဘုရားလောင်း တောထွက်သည်မှ အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ဖြစ်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ဖြစ်ပြီး။ တနည်း - တုသိတာနတ်ပြည်မှ မဟာဗောဓိပလ္လင် အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ဖြစ်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ဖြစ်ပြီး။ တနည်း - ဒီပင်္ကရာဘုရားထံ ဗျာဒိတ်ခံသည်မှ မဟာဗောဓိပလ္လင် အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ဖြစ်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ဖြစ်ပြီးဟု ခွဲရမည်။ ဒေသနာဉာဏ်သည်လည်း တည်ဆဲ၊ တည်ပြီး ၂-မျိုးရှိရာ -</p> <p>အရှင်ကောဏ္ဍည၏ သောတာပတ္တိမဂ်တိုင်အောင် တည်ဆဲ၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်ပြီးဟု ခွဲရမည်။ ပဋိဝေဓဉာဏ်ကား လောကုတ္တရာဖြစ်၍ ဒေသနာဉာဏ်ကား လောကီဖြစ်သည်၊ ဉာဏ် ၂-မျိုးလုံးပင် အခြားသူများနှင့် မဆက်ဆံ၊ ဘုရားရှင်တို့၏ ရင်၌ဖြစ်သော ဉာဏ်တည်း။</p> <p>မှီဝဲသူအား ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်ကို - စေတနာဖြင့် လွန်ကျူးသော အာပတ် ၇-မျိုးလုံးတည်း။ မှန်၏၊ စေတနာပါ၍ လွန်ကျူးလျှင် ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီသော်မှ မဂ်ဖိုလ်အန္တရာယ် ပြုနိုင်သည်၊ ဤကား မေထုန်မှု ယူရမည်မှန်၏၊ မေထုန်မှီဝဲလျှင် ဘယ်သူဖြစ်ဖြစ် မချွတ် မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်သာ။</p> <h3>၉-တဏှုပ္ပါဒသုတ်</h3> <p>တဏှာဖြစ်ပေါ်ရာ အကြောင်း ၄-မျိုးမှာ ရဟန်းအား တဏှာဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သော် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ထိုထိုဤဤ အလီလီသော ဆေးပစ္စည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း -</p> <p>တဏှာလျှင် အဖော်ရှိသော သတ္တဝါသည် ရှည်စွာသော ကာလပတ်လုံး ကျင်လည်ရလျက် ဤဖြစ်ဆဲ ဖြစ်လတ္တံ့ ခန္ဓာကိုယ်ဟူသော သံသရာကို မလွန်မြောက်နိုင်။ တဏှာသည် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ ဖြစ်ကြောင်းတည်းဟု အပြစ်ကိုသိ၍ သတိရှိသော ရဟန်းသည် တပ်မက်ခြင်းမရှိ မစွဲလမ်းဘဲ ကျင့်ရာသတည်း။</p> <h3>၁၀-ယောဂသုတ်</h3> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲ၌ ယှဉ်စေတတ်သော ယောဂ ၄-မျိုးမှာ ကာမ၊ ဘဝ၊ ဒိဋ္ဌိ၊ အဝိဇ္ဇာ ယောဂတို့တည်း။</p> <p>အဘယ်သို့ ကာမယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာမဂုဏ်တို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ မသိ<br> <br>စာမျက်နှာ-525 <hr> သူအား ကာမဂုဏ်တို့၌ ကာမဟူသော စွဲမက်နှစ်သက် ကပ်ငြိခြင်း၊ ကာမဟူသော တွေဝေ မွတ်သိပ် ပူလောင်ခြင်း၊ ကာမဟူသော လွှမ်းမိုးပြီးဆုံးစေခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်းသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား ကာမယောဂတည်း။ ဤသို့ ကာမယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့ ဘဝယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ဘဝတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ မသိသူအား ဘဝတို့၌ ဘဝဟူသော စွဲမက်နှစ်သက် ကပ်ငြိခြင်း၊ ဘဝဟူသော တွေဝေ မွတ်သိပ် ပူလောင်ခြင်း၊ ဘဝဟူသော လွှမ်းမိုးပြီးဆုံးစေခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်းသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား ဘဝယောဂတည်း။ ဤသို့ ဘဝယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့ ဒိဋ္ဌိယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ဒိဋ္ဌိတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ သိသူအား ဒိဋ္ဌိတို့၌ ဒိဋ္ဌိဟူသော စွဲမက်နှစ်သက် ကပ်ငြိခြင်း၊ ဒိဋ္ဌိဟူသော တွေဝေ မွတ်သိပ် ပူလောင်ခြင်း၊ ဒိဋ္ဌိဟူသော လွှမ်းမိုးပြီးဆုံးစေခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်းသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား ဒိဋ္ဌိယောဂတည်း။ ဤသို့ ဒိဋ္ဌိယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့ အဝိဇ္ဇာယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် တွေ့ထိမှု၏ အကြောင်းဖြစ်သော အာယတန ၆-ပါးတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ မသိသူအား တွေ့ထိမှု၏ အကြောင်းဖြစ်သော အာယတန ၆-ပါးတို့၌ မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား အဝိဇ္ဇာယောဂတည်း။ ဤသို့ အဝိဇ္ဇာယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>ယောဂ ၄-ပါး မပယ်ရသေးသူသည် ညစ်နွမ်းခြင်းကို ဖြစ်စေတတ်၊ ဘဝသစ်ကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော ပူပန်ခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၍ အကျိုးဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်၊ နောင်အခါ ဖြစ် အို သေ သဘောကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော အကုသိုလ် တရားယုတ်တို့နှင့် ယှဉ်၏။ ထို့ကြောင့် ထိုသူကို “ယောဂမကုန်သူ နိဗ္ဗာန်မရသူ” ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲ၌ မယှဉ်ကြောင်း ဝိသံယောဂ ၄-ပါးတို့မှာ ကာမယောဂ၊ ဘဝယောဂ၊ ဒိဋ္ဌိယောဂ၊ အဝိဇ္ဇာယောဂ ဝိသံယောဂတို့တည်း။</p> <p>အဘယ်သို့ ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ ဖြစ်သနည်း - အချို့သူသည် ကာမဂုဏ်တို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ လွတ်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏။ သိသူအား ကာမဂုဏ်တို့၌ ကာမဟူသော စွဲမက်ခြင်း တပ်မက်ခြင်း ကိန်းအောင်းမနေ။ ဤကား ကာမယောဂ ဝိသံယောဂတည်း။ ဤသို့ ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-526 <hr> ဘဝယောဂဝိသံယောဂ စသည် ၃-ပါးကို အထက်အတိုင်း ယှဉ်၏ဟု သိအပ်၏။ ၄-ပါးကို ပယ်ခွာပြီးသူသည် ညစ်နွမ်းခြင်းကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော အကုသိုလ် တရားယုတ်တို့နှင့် မယှဉ်။ ထို့ကြောင့် ထိုသူကို “ယောဂ ၄-ပါးကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်သူ” ဟု ဆိုအပ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ယောဂ ၄-ပါး တရားကိုယ် - ကာမဂုဏ် ၅-ပါးလျှင် အာရုံပြုသော ရာဂကား ကာမယောဂ၊ ရူပ အရူပဈာန်၊ ထိုဈာန်၏ အကျိုးဝိပါက်ဘုံတို့၌ တပ်မက်သော ရာဂကား ဘဝယောဂ၊ သဿတဒိဋ္ဌိနှင့်တကွ ဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိ ၆၂-ပါးသည် ဒိဋ္ဌိယောဂ၊ သစ္စာ ၄-ပါး၌ မသိသော မောဟသည် အဝိဇ္ဇာယောဂ။<br> ဝိသံယောဂ ၄-ပါး တရားကိုယ် - အသုဘဈာန်သည် ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ၊ ထိုကို အခြေခံထား၍ ရအပ်သော အနာဂါမိမဂ်သည် စင်စစ် ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ၊ အရဟတ္တမဂ်သည် ဘဝယောဂ ဝိသံယောဂ၊ သောတာပတ္တိမဂ်သည် ဒိဋ္ဌိယောဂ ဝိသံယောဂ၊ အရဟတ္တမဂ်သည် အဝိဇ္ဇာယောဂ ဝိသံယောဂ မည်သည်။</p> <h3>၂-စရဝဂ်၊ ၁-စရသုတ်</h3> <p>ရဟန်းအား သွားနေစဉ် ကာမဂုဏ်ကို ကြံစည်မှု ကာမဝိတက်၊ ပျက်စီးစေရန် ကြံမှု ဗျာပါဒဝိတက်၊ ညှဉ်းဆဲရန် ကြံမှု ဝိဟိံသဝိတက် ဖြစ်လာ၍ ထိုအကြံကို အကယ်၍ လက်ခံထား စွန့်လွှတ် မပယ်ဖျောက်၊ ကင်းပြတ်ခြင်းကို မပြု၊ မရှိခြင်းသို့ မရောက်စေလျှင် သွားနေစဉ်လည်း ဤသို့ ဖြစ်သော ရဟန်းကို ပြင်းစွာ အားမထုတ်သူ၊ မကောင်းမှုမှ ထိတ်လန့်ခြင်း မရှိသူ၊ အမြဲပျင်းရှိ၍ ယုတ်ညံ့သော လုံ့လရှိသူဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဤအတူ ရပ်နေစဉ်၊ ထိုင်နေစဉ်၊ နိုးကြားနေသော ရဟန်းအား လျောင်းနေစဉ် ကာမဝိတက်စသည်တို့ ဖြစ်၍ လက်ခံထားလျှင် ဤရဟန်းကို အမြဲမပြတ် ပျင်းရှိ၍ ယုတ်ညံ့သော လုံ့လရှိသူဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဤအတူပင် ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးလုံးတို့၌ ဖြစ်လာသော ကာမဝိတက်စသည်ကို လက်ခံမထားလျှင် အမြဲမပြတ် ထက်သန်သော လုံ့လရှိ၍ နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသူဟု ဆိုအပ်၏ဟု မိန့်ပြီး ဣရိယာပုထ် ၄-ပါး၌ ဖြစ်လာသော ဝိတက်လမ်းမှားသို့ လိုက်သော ရဟန်းသည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို တွေ့ထိခြင်းငှာ မထိုက်၊ ယင်းဝိတက်ကို ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့် ငြိမ်းအေးစေပြီးသော ရဟန်းသည်သာ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို တွေ့ထိထိုက်ပေသည်ဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-527 </p><hr> <h3>၂-သီလသုတ်</h3> <p>သီလပါတိမောက်လာ သိက္ခာပုဒ်တို့နှင့် ပြည့်စုံ၍ နေကြကုန်လော့။ ပါတိမောက်လာ သိက္ခာပုဒ်များကို စောင့်ထိန်းကုန်၊ အကျင့်အာစာရ ကျက်စားရာ ဂေါစရနှင့် ပြည့်စုံကုန်၍ နေကြကုန်လော့။ အပြစ်ငယ်များ၌ သော်လည်း ဘေးဟု ရှုကြကာ သိက္ခာပုဒ်များ၌ ဆောက်တည်ကျင့်ကြကုန်လော့။ ဤသို့ ကျင့်ကုန်သော သင်တို့အား အထက်၌ ပြုရမည့်ကိစ္စသည် အဘယ်အရာ ဖြစ်သနည်း။</p> <p>ရဟန်းအား သွားနေစဉ် အကယ်၍ အဘိဇ္ဈာ ဗျာပါဒ ကင်းသည်၊ ထိနမိဒ္ဓ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ဝိစိကိစ္ဆာ ပယ်အပ်သည်၊ မတွန့်တိုသော လုံ့လရှိသည်၊ မမေ့သော သတိထင်သည် ဖြစ်မူ၊ ကိုယ်သည် ပူလောင်ခြင်းမရှိ ငြိမ်းအေးမူ၊ စိတ်သည် အာရုံတခုတည်း၌ တည်ကြည်မူ - ဤရဟန်းကို သွားနေစဉ်လည်း ပြင်းစွာ အားထုတ်သူ၊ မကောင်းမှုမှ ထိတ်လန့်ခြင်းရှိသူ၊ “အမြဲထက်သန်သော လုံ့လရှိ၍ နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသူ” ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရပ်၊ ထိုင်၊ လျောင်း ဣရိယာပုထ်များကိုလည်း အလားတူ မိန့်ပြီး - ရဟန်းသည် စောင့်စည်းလျက်သာ သွားခြင်းစသည် ပြုရာ၏။ လက်စသည်ကို ဆန့်ရာ၏။ အထက်ပိုင်း၊ အလယ်ပိုင်း၊ အောက်ပိုင်းလောက၏ ဖြစ်ရာဟူသမျှ ခန္ဓာ ၅-ပါး၏ ဖြစ်ပျက်ကို ကောင်းစွာ ရှု၏။ စိတ်၏ ငြိမ်းခြင်းအားလျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်သော အခါခပ်သိမ်းရှိသော ရဟန်းကို အမြဲ နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသူဟု ဆိုကုန်၏။</p> <h3>၃-ပဓာနသုတ်</h3> <p>ကောင်းစွာ အားထုတ်ခြင်း သမ္မပ္ပဓာန် တရား ၄-မျိုးတို့မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို မဖြစ်ပေါ်စေရန်၊ ဖြစ်ပြီးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို ပယ်ရန်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပေါ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးကုသိုလ်တရားများ တည်တံ့စေ၊ မမေ့စေ၊ လွန်စွာဖြစ်စေရန်၊ ပြန့်ပြောပွားများ ပြည့်စုံစေရန် အလိုဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏၊ ကြိုးစားအားထုတ်၏၊ စိတ်ကို တင်းထား၏၊ ဆောက်တည်ထား၏။ ဤသည်တို့တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ဝီရိယရှိကုန်လျက် မာရ်၏တည်ရာ တေဘူမိကဝဋ်တရားကို လွှမ်းမိုးတည်ကုန်သော ထိုရဟန္တာများသည် ဝဋ်တရားကို မမှီကုန်။ ဖြစ်သေဘေး၏ တဘက်ကမ်း ရောက်ကြသော ထိုရဟန္တာများသည် စစ်တပ်နှင့်တကွသော ကိလေသာမာရ်ကို အောင်၍ နှစ်သက်တော်ကုန်၏။ ထိုရဟန္တာများသည် တုန်လှုပ်သော တဏှာမရှိကုန်။ မာရ်၏ဗိုလ်ပါအားလုံးကို နှိမ်ကုန်ပြီး လောကုတ္တရာ ချမ်းသာဖြင့် ချမ်းသာကုန်၏ဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-528 </p><hr> <h3>၄-သံဝရသုတ်</h3> <p>အားထုတ်ခြင်း ၄-မျိုးမှာ - စက္ခုန္ဒြေစသည်ကို စောင့်စည်းသူ၏ အားထုတ်ခြင်း၊ ကာမဝိတက်စသည်ကို စွန့်ပယ်လျက် အားထုတ်ခြင်း၊ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများသူ၏ အားထုတ်ခြင်း၊ သမာဓိနိမိတ်ကို စောင့်ရှောက်သူ၏ အားထုတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>စောင့်စည်းသူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကို မြင်သော် ယောက်ျား-မိန်းမစသော သဏ္ဌာန်နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ။ လက်၊ ခြေစသော အင်္ဂါ၊ ပြုံးရယ်ဟန်စသော အမူအရာ အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေ့မရှိ။ မစောင့်စည်းခဲ့လျှင် မစောင့်စည်းခြင်းကြောင့် အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿ အကုသိုလ်တရားယုတ်များသည် ထိုသူကို လိုက်၍ နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းသည် စက္ခုန္ဒြေကို စောင့်စည်းခြင်းငှာ ကျင့်၏၊ စောင့်စည်း၏၊ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။ နား၊ နှာခေါင်း၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ်ဖြင့် ဆိုင်ရာအာရုံအပေါ် စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>စွန့်ပယ်သူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ရဟန်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမဝိတက်၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသဝိတက်များကို လက်မခံ၊ ပယ်စွန့်၏၊ ပယ်ဖျောက်၏၊ ကင်းပြတ်သည်ကို ပြု၏၊ မရှိခြင်းသို့ ရောက်စေ၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>ပွားများသူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ရဟန်းသည် ဆိတ်ငြိမ်ခြင်း၌ မှီသော၊ အစွဲကင်းခြင်း၌ မှီသော၊ ချုပ်ခြင်း၌ မှီသော၊ ကိလေသာပယ်စွန့်မှု ပရိစ္စာဂဝေါဿဂ္ဂ၊ နိဗ္ဗာန်သို့ ပြေးဝင်မှု ပက္ခန္ဒနဝေါဿဂ္ဂ ကို ရင့်ကျက်စေတတ်သော သတိစသော ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါးကို ပွားများ၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>စောင့်ရှောက်သူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ရဟန်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသော အဋ္ဌိကသညာ၊ ပုဠုဝကသညာ၊ ဝိနီလကသညာ၊ ဝိစ္ဆိန္ဒကသညာ၊ ဥဒ္ဓုမာတကသညာ ဟူသော သမာဓိနိမိတ်ကောင်းကို စောင့်ရှောက်၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်းဟု မိန့်ပြီး ဤ ၄-ပါးကို အားထုတ်လျှင် ဒုက္ခကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်နိုင်ပေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>ဆိတ်ငြိမ်၊ အစွဲကင်း၊ ချုပ် ဟူသည် နိဗ္ဗာန်။ ဥပဓိမှ ဆိတ်၍ ရာဂစသည်တို့ ကင်းရာဖြစ်၍ ချုပ်ရာဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်၏ အမည်များ ဖြစ်ကြသည်။ အာရုံပြု၍ လည်းကောင်း၊ ရအပ်၍ လည်းကောင်း နိဗ္ဗာန်ကို မှီသည်ဟု ဆိုသည်။<br> ဝေါဿဂ္ဂ ၂-မျိုး - ဝိပဿနာသည် တဒင်္ဂအားဖြင့် ကိလေသာကို လည်းကောင်း၊ ခန္ဓာ၌ ရာဂကို လည်းကောင်း ပယ်စွန့်တတ်၍ ပရိစ္စာဂဝေါဿဂ္ဂ မည်သည်။ မဂ်ကား အာရုံပြုသောအားဖြင့် နိဗ္ဗာန်သို့ ပြေးဝင်တတ်၍ ပက္ခန္ဒနဝေါဿဂ္ဂ မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-529 </p><hr> <h3>၅-ပညတ္တိသုတ်</h3> <p>အလွန်အကဲဟု ပညတ်အပ်သူ ၄-မျိုးတို့မှာ - အတ္တဘောနှင့် ပြည့်စုံသူတို့တွင် ရာဟုအသူရိန်၊ ကာမဂုဏ်ခံစားသူတို့တွင် မန္ဓာတ်မင်း၊ စိုးပိုင်မှုပြုသူတို့တွင် မာရ်နတ်ယုတ်၊ နတ်လောက လူ့လောက၌ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓသခင် ဘုရားရှင်သည် အလွန်အကဲဆုံး (အမြင့်မြတ်ဆုံး) ဖြစ်သည်။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ရာဟုအသူရိန်အတ္တဘောကြီးပုံ - ယူဇနာ ၄၈၀၀-မြင့်၍ မောင်း ၂-ဘက်အကြား ယူဇနာ ၁၂၀၊ လက်ခြေဖဝါးပြင် အပြန့် ၃၀၀၊ လက်ဆစ်ယူဇနာ ၅၀၊ မျက်မှောင် ၂-ဘက်အကြား ၅၀၊ နဖူးပြင် ၃၀၀၊ ဦးခေါင်း ၉၀၀-ယူဇနာ ရှိသည်။<br> ကာမဂုဏ်ခံစားသူ မန္ဓာတ်မင်း - လူနတ်စည်းစိမ် ၂-မျိုးလုံးတွင် အလွန်ဆုံး ခံစားရသည်။ မှန်၏၊ အသင်္ချေယျသက်တမ်း၌ ဖြစ်၍ လိုတိုင်း ရွှေမိုး ငွေမိုး ရွာစေလျက် လူ့စည်းစိမ်များကို အကြာကြီး ခံစားသည်။ နတ်ပြည်၌ကား သိကြား ၃၆-ဆက်တိုင်အောင် စည်းစိမ်မြတ်များကို ခံစားရသည်။</p> <h3>၆-သောခုမ္မသုတ်</h3> <p>သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို ထိုးထွင်းသိသော သုခုမဉာဏ် ၄-မျိုးတို့မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် လွန်မြတ်သော ရုပ် ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော ရူပသုခုမဉာဏ် နှင့် ပြည့်စုံ၏။ ထိုရူပသုခုမဉာဏ်မှတပါး အခြားသော အထူးသဖြင့် လွန်ကဲမြင့်မြတ်သော ရူပသုခုမဉာဏ်ကို မမြင်၊ မတောင့်တ။</p> <p>မြတ်သော ဝေဒနာ ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော ဝေဒနာသုခုမဉာဏ်၊ မြတ်သော သညာ ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော သညာသုခုမဉာဏ်၊ မြတ်သော သင်္ခါရ ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော သင်္ခါရသုခုမဉာဏ် နှင့် ပြည့်စုံ၏။ ထိုသင်္ခါရသုခုမဉာဏ်မှတပါး အခြားသော အထူးသဖြင့် လွန်ကဲမြင့်မြတ်သော သင်္ခါရသုခုမဉာဏ်ကို မမြင်၊ မတောင့်တ။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>သုခုမဉာဏ်ဖြင့် ရုပ်၏ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို လည်းကောင်း၊ ဝေဒနာ သညာ ဖြစ်ကြောင်းကို လည်းကောင်း၊ သညာချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို လည်းကောင်း သိ၍ သင်္ခါရတို့ကို သူစိမ်းပြင်ပအားဖြင့် လည်းကောင်း (အနိစ္စကို ဆိုသည်)၊ ဒုက္ခ အနတ္တ အားဖြင့် လည်းကောင်း သိ၍ ငြိမ်းပြီးသော ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်၌ မွေ့လျော်သော စင်စစ်ကောင်းစွာ မြင်သော ထိုရဟန်းသည် စစ်တပ်နှင့်တကွသော မာရ်ကို အောင်မြင်၍ အဆုံးစွန်သော ကိုယ်ကို ဆောင်၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-530 </p><hr> <h3>၇-ပထမ အဂတိဂမနသုတ်</h3> <p>အဂတိလိုက်စားမှု ၄-မျိုးမှာ - ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်း၊ မသိခြင်း၊ ကြောက်ရွံ့ခြင်းကြောင့် အဂတိလိုက်စားခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး တရားကို ကျော်လွန်၍ ကျင့်သူ၏ အခြံအရံ အကျော်အစောသည် လဆုတ်ပက္ခ၌ လကဲ့သို့ ဆုတ်ယုတ်ရသည်ဟုလည်း ဂါထာဖြင့် မိန့်သည်။</p> <h3>၈-ဒုတိယ အဂတိဂမနသုတ်</h3> <p>အဂတိမလိုက်စားမှု ၄-မျိုးမှာ - ချစ်ခြင်း... စသည်ကြောင့် အဂတိမလိုက်စားခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး တရားလွန် မကျင့်သူ၏ အခြံအရံ အကျော်အစောသည် လဆန်းပက္ခ လကဲ့သို့ ပြည့်ဝရသည်ဟု ဂါထာအားဖြင့် မိန့်။</p> <h3>၉-တတိယ အဂတိဂမနသုတ်</h3> <p>၇-၈၊ ၂-သုတ်ပေါင်း ဟောမှ မဂ်ဖိုလ်ရမည့် ပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် စပ်၍ ၂-သုတ်ပေါင်း ဟောသည်။</p> <h3>၁၀-ဘတ္တုဒ္ဒေသကသုတ်</h3> <p>အထက်ပါ အဂတိ ၄-ပါး လိုက်စားသော ဆွမ်းညွှန်းရဟန်းသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲရောက်ရ၏။ မလိုက်စားလျှင် နတ်ပြည်ရောက်ရသည်ဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ကာမဂုဏ်တို့၌ မစောင့်စည်းသူ လူအားလုံးသည် တရားမရှိကြ၊ တရား၌ မရိုသေကြ၊ ချစ်ခြင်းစသည်ကြောင့် အဂတိလိုက်စားကြ၏။ ဤပရိသတ်ကို အမှိုက်နှင့်တူသော ပရိသတ်ဟု ဆိုအပ်၏။ ထို့ကြောင့် တရားရှိ၊ မကောင်းမှုကင်း၊ အဂတိကင်းကြသူများသာ သူတော်ကောင်းများ ချီးမွမ်းအပ်၍ ကြည်လင်သော ပရိသတ်ဆိုအပ်ကြောင်း ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <h3>၃-ဥရုဝေလဝဂ်၊ ၁-ပထမ ဥရုဝေလသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းများကို ခေါ်ပြီး - “အခါတပါး၌ ငါဘုရားသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိပြီး ဥရုဝေလတော နေရဉ္စရာမြစ်ကမ်း ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာသို့ကပ် ကိန်းအောင်းနေစဉ် - ‘ရိုသေရာ မှီဝဲရာမရှိဘဲ နေရခြင်းသည် ဆင်းရဲလှ၏။ ငါသည် အဘယ်သမဏ ဗြာဟ္မဏကို ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေရပါအံ့နည်း’ ဟု အကြံဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-531 <hr> “ငါသည် မပြည့်စုံသေးသော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာဂုဏ်၊ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်ကြောင်း ဝိမုတ္တိဂုဏ်ကို ပြည့်စုံစေရန် အခြားသော သမဏဗြာဟ္မဏကို ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေရာ၏။ စင်စစ်သော်ကား နတ်လောက လူ့လောက၌ ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေထိုက်သော မိမိထက် သာလွန်သော သီလစသော ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူကို ငါမမြင်ချေ” ဟု အကြံဖြစ်ပြန်၏။</p> <p>“ငါဘုရား ထိုးထွင်း၍ သိအပ်သော တရားကိုပင် ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေရမူကား ကောင်းပေရာ၏” ဟု အကြံသည် ဖြစ်ပြန်၏။</p> <p>ထိုအခါ သဟမ္ပတိဗြဟ္မာ သည် သူ၏စိတ်ဖြင့် ငါဘုရား၏ စိတ်အကြံကို သိ၍ ခွန်အားရှိသော ယောက်ျားသည် ကွေးထားသော လက်မောင်းကို ဆန့်၊ ဆန့်ထားသော လက်မောင်းကို ကွေးသကဲ့သို့ပင် ဗြဟ္မာ့ဘုံမှ ကွယ်ခဲ့၍ ငါ့ရှေ့၌ ထင်ရှားဖြစ်ပြီး လက်ဝဲတဘက် ပခုံးထက်၌ အပေါ်ရုံကို စမ္ပယ်တင်လျက် လက်ယာပုဆစ်ဒူးဝန်းကို မြေ၌ ထောက်၍ ငါ့ကို လက်အုပ်ချီလျက် -</p> <p>“မြတ်စွာဘုရား၊ ဤအကြံတော်သည် ဤအတိုင်း သင့်လျော်လှပါ၏။ ပွင့်တော်မူပြီး ဘုရားရှင်တို့လည်း တရားကိုပင် လေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေတော်မူခဲ့ကြပါကုန်၏။ ပွင့်တော်မူလတ္တံ့ ဘုရားရှင်တို့သည်လည်း တရားကိုပင် ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေတော်မူကြပါကုန်လတ္တံ့။ ယခုအခါ ဘုရားရှင်သည်လည်း တရားကိုပင် ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထားပြီး -</p> <p>အတိတ် အနာဂတ် ပစ္စုပ္ပန်ကာလ ၃-ပါး ဘုရားရှင်များသည် သူတော်ကောင်းတရားကိုသာ အလေးပြု၍ နေခဲ့ကုန်ပြီ၊ နေကုန်ဆဲ၊ နေကုန်လတ္တံ့။ ဤကား ဘုရားရှင်များ၏ ဖြစ်မြဲသဘောသာ ဖြစ်သောကြောင့် ကိုယ်ကျိုးကိုလို၍ မြတ်သည်၏ အဖြစ်ကို တောင့်တသူသည် ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမတော်ကို အောက်မေ့လျက် သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးအမြတ် ပြုအပ်သတည်း” ဟုလည်း ဂါထာဖြင့် လျှောက်ပြန်သည်။</p> <p>ထို့နောက် သဟမ္ပတိဗြဟ္မာသည် ငါ့ကို ရှိခိုးပြီး အရိုအသေပြုကာ ထိုနေရာ၌ပင် ကွယ်လေ၏။ ထိုအခါ ငါသည် ဗြဟ္မာ၏ တိုက်တွန်းခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ မိမိအား လျောက်ပတ်သည်ကိုလည်းကောင်း သိ၍ ငါထိုးထွင်းသိသော တရားကိုသာ ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေခဲ့၏။ များမြတ်သော မဟတ္တဂုဏ် ၄-ပါး နှင့် သံဃာသည် ပြည့်စုံသောအခါ သံဃာ၌လည်း ငါဘုရား ရိုသေ၏” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ဥရုဝေလတော - ကြီးသော သဲအစုရှိသောတော။ တနည်း - သိက္ခာပုဒ် အပိုင်းအခြားကို လွန်ခြင်းကြောင့် ဆောင်အပ်သော သဲရှိသောတော။ ချဲ့ - ဘုရားမပွင့်မီ အမျိုးကောင်းသား တစ်သောင်း ရသေ့ပြုကြပြီး ထိုနေရာ၌ “ကာယ ဝစီကံများကား သူများသော်မှ ထင်ရှားသည်၊ မနောကံကား မထင်ရှားသဖြင့် ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသ<br> <br>စာမျက်နှာ-532 <hr> ဝိတက်များ ကြံသူသည် သူတပါးပြောစရာမလို၊ မိမိဘာသာ သပိတ်အိတ် (လက်ခုပ်) ဖြင့် သဲယူ၍ ဤနေရာ၌ ကြဲထားပါ၊ ဤကား ဒဏ်အမှုပါ” ဟု ကတိကဝတ်ထားပြီး သဲများ ကြဲချ၍ သဲပုံကြီး ဖြစ်လာ၊ နောင်လူများ ကာရံ၍ စေတီနေရာ ပြုထားကြသည်။ ထိုညောင်ပင်ရင်း၌ ဆိတ်ကျောင်းသားများ ထိုင်ကြ နားကြ၍ ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင် မည်သည်။</p> <p>ဘုရားဖြစ်ပြီးစ အကြံဖြစ် - ရှေးဘုရားများ အလေ့အကျင့် ဖြစ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရှေးအလေ့အလာအားဖြင့်လည်းကောင်း ပဉ္စမသတ္တာဟ၌ ယင်းအကြံ ဖြစ်သည်။ ရှေးအလေ့အလာနှင့်စပ်၍ တိတ္တိရဇာတ်မှာ -</p> <p>ဆင်၊ မျောက်၊ ခါ ၃-ဦး တနေရာ၌ နေကြစဉ် ကြီးသူကို အရိုအသေပြုကြမည်ဟု ညောင်ပင်ကို သက်သေထား၍ စုံစမ်းကြရာ ခါသည် အကြီးဆုံးဟု သိကြပြီး လေးစားမှုပြု၊ ညီညွတ်စွာ နေကြ၊ နတ်ပြည်ရောက်ကြသည်။ ထိုအကြောင်းကို သိသော သစ်ပင်စောင့်နတ်က “ယေ ဝုဍ္external: (လ) သမ္ပရာယေစ သုဂ္ဂတိ” = ကြီးသူကို လေးစား တရားလိမ္မာ သူတော်စာများသည် မျက်မှောက်ချီးမွမ်းအပ်၍ တမလွန်၌လည်း ဂတိကောင်း လားရသည်” ဟု ဂါထာကို ဆိုသည်။</p> <p>ဤသို့ အဟိတ်တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သော်မှ ဘုရားရှင်သည် ဂါရဝရှိနေခြင်းကို ကြိုက်နှစ်သက်သည်၊ ယခု ဘာကြောင့် မကြိုက်ဘဲ ရှိပါအံ့နည်း။</p> <p>လောကီ လောကုတ္တရာ ခွဲပုံ - သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ ဝိမုတ္တိဂုဏ်တို့ကား ၂-မျိုးလုံး ဖြစ်၍ ဤ၌မပါသော ဝိမုတ္တိညာဏဒဿနဂုဏ်ကား ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်ဖြစ်၍ လောကီသက်သက်သာ။</p> <p>နေခဲ့ကုန်ပြီ၊ နေကုန်ဆဲ၊ နေကုန်လတ္တံ့ - ဂါထာစကား၌ ပစ္စုပ္ပန်ဆိုင်ရာကိုလည်း အများကိန်း သုံးထားသဖြင့် ပစ္စုပ္ပန်ဘုရားလည်း များစွာဟု ထင်သူများအား “ယခုအခါ အရှင်ဘုရားသည်လည်း တရားကိုပင် အမှီပြု၍ နေတော်မူပါ” ဟူသော စကားဖြင့် ပယ်အပ်သည်။</p> <p>ငါ့အားဆရာမရှိ - နတ်လောက လူ့လောက၌ ငါနှင့်အတူမရှိ၊ အပြိုင်မရှိ။ လူသ စသော သုတ်တို့ဖြင့် အခြားဘုရားရှင်များ မဖြစ်ခြင်းကို ပြအပ်၏။</p> <p>မဟာဂုဏ် ၄-ပါး - (၁) ရတ္တညူမဟတ္တ - ညဉ့်အပိုင်းအခြားကို သိသော ရဟန်းဝါ၊ ထေရ်ကြီးရဟန်း များခြင်း၊ (၂) ဝေပုလ္လမဟတ္တ - ပြန့်ပြောသော ရဟန်းများ များခြင်း၊ (၃) ဗြဟ္မစရိယမဟတ္တ - သာသနာတော် ကျယ်ပြန့်မှု များခြင်း၊ (၄) လာဘဂ္ဂမဟတ္တ - မြတ်သော လာဘ်များခြင်း အဖြစ် ၄-မျိုးတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-533 <hr> သံဃာ၌လည်း ငါဘုရားရိုသေ၏ - ဘုရားရှင်ဖို့ မိထွေးတော်ဂေါတမီ ယူလာသော သင်္ကန်းအစုံကို “ဂေါတမီ၊ သံဃာအား လှူလိုက်၊ သံဃာအား သင်လှူလျှင် ငါဘုရားကိုလည်းကောင်း၊ သံဃာကိုလည်းကောင်း သင်ပူဇော်ပြီးဖြစ်မည်” ဟု မိန့်တော်မူလျက် ထိုအခါ သံဃာ၌ ဘုရားရိုသေသည်။</p> <h3>၂-ဥရုဝေလသုတ်</h3> <p>“ငါဘုရား ဘုရားဖြစ်ပြီးစ ဥရုဝေလတော နေရဉ္စရာမြစ်ကမ်း ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်ရင်း၌ နေစဉ် အိုမင်းရွယ်ရင့် အဆင့်လွန်မြောက် အရွယ်ဆုံးရောက်ကုန်သော ပုဏ္ဏားများစွာတို့ ငါ့ထံချဉ်းကပ်ကာ ဝမ်းသာနှုတ်ဆက် တနေရာထိုင်ကြပြီး ထိုပုဏ္ဏားများက ငါ့အား “ရဟန်းဂေါတမသည် အိုမင်းရွယ်ရင့် အဆင့်လွန်မြောက် အရွယ်ဆုံးရောက်ကုန်သော ပုဏ္ဏားများကို ရှိမခိုး၊ မကြိုဆို၊ နေရာဖြင့်လည်း မဖိတ်ဟု သတင်းကြားပါသည်၊ ထိုသတင်းစကားသည် အကြားအတိုင်း မှန်နေပါသည်၊ ဤကိစ္စ မသင့်လျော်ပါ” ဟု လျှောက်ကြသည်။</p> <p>“ဤအရှင်တို့သည် ကြီးသူတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ကြီးသူအဖြစ်ကို ပြုတတ်ကုန်သော တရားတို့ကိုလည်းကောင်း မသိကုန်” ဟု ထိုငါအား အကြံသည် ဖြစ်၏။ မွေးဖွားသည်မှ အသက် ၈၀၊ ၉၀၊ ၁၀၀-ရှိသည် ဖြစ်၍ ကြီးသူဖြစ်သော်လည်း မသင့်သော ကာလ၌ ဆိုတတ်သူ၊ မမှန်သောစကားကို ဆိုတတ်သူ၊ အကျိုးနှင့်မစပ် တရားနှင့်မစပ် အဆုံးအမနှင့် မစပ်သည်ကို ဆိုတတ်သူ၊ မသင့်သောအခါ၌ အကြောင်းမရှိ၊ အပိုင်းအခြားမရှိ၊ အစီးအပွားများနှင့် မစပ်၊ မမှတ်သားလောက်သော စကားကို ဆိုတတ်သူ ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုသူကို “လူကြီးလူမိုက်” ဟုသာ ရေတွက်အပ်သည်။</p> <p>ပျိုမျစ်နုနယ်၊ ပထမအရွယ် ငယ်သူပင် ဖြစ်သော်လည်း သင့်သောကာလ၌ ဟုတ်မှန်သည်ကို၊ အကျိုးရှိသည်ကိုသာ၊ တရားနှင့်စပ် ဝိနည်းနှင့် စပ်သည်ကိုသာ ဆိုတတ်သူ၊ သင့်သောကာလ၌ အကြောင်းရှိ၊ အပိုင်းအခြားရှိ၊ အစီးအပွားနှင့်စပ်သော မှတ်သားလောက်သော စကားကို ဆိုတတ်သူ ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုသူငယ်ကို “လူကြီးပညာရှိ” ဟုသာ ရေတွက်အပ်၏။</p> <h3>ကြီးသည်၏ အဖြစ်ကို ပြုတတ်သော တရား ၄-မျိုး မှာ ဤသာသနာတော်၌ -</h3> <p>(၁) ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို စောင့်နေ၏၊ အကျင့်ကျက်စားရာနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ အပြစ်အနည်းငယ်တို့၌ သော်လည်း ဘေးဟု ရှုလေ့ရှိကာ နေ၏၊ သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်ကျင့်၏။</p> <p>(၂) အကြားအမြင်များ၏၊ ဆောင်၏၊ ဆည်းပူး၏၊ အနက်သဒ္ဒါနှင့်တကွ ဖြစ်၍ အလုံးစုံ ပြည့်စုံစင်ကြယ်သည့် အကျင့်မြတ်ကို ပြတတ်ကုန်သော အစ အလယ် အဆုံး ကောင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-534 <hr> ခြင်းရှိသော တရားတို့ကို ထိုသူသည် များစွာ ကြားနာဖူး၏၊ ဆောင်ထား၏၊ နှုတ်ဖြင့် လေ့ကျင့်ထား၏၊ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန်ရှု၏၊ ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်း၍ သိ၏။</p> <p>(၃) မျက်မှောက်ဘဝ၌ ချမ်းသာစွာ နေကြောင်းဖြစ်သော စိတ်မြတ်၌ ဖြစ်သော ရူပါဝစရဈာန် ၄-ပါးတို့ကို အလိုရှိတိုင်း မငြိုမငြင် မပင်မပန်း ရ၏။</p> <p>(၄) အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ ရောက်ကာနေ၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ပျံ့လွင့်သောစိတ်ဖြင့် အကျိုးမရှိ ပြိန်ဖျင်းသောစကားကို ပြောဆို၊ မတည်ကြည်သော အကြံရှိ၍ မသူတော်တရား၌ မွေ့လျော်တတ်ပြီး တောသမင်နှင့်တူသော အယူယုတ်ညံ့၍ ပုဂ္ဂလဓမ္မ၌ မရိုသေသူသည် ကြီးသူအဖြစ် ဝေး၏။</p> <p>သီလပြည့်စုံ၊ အကြားအမြင်များ၊ ပညာရှိ၍ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး စောင့်စည်းကာ သမာဓိရှိသဖြင့် ပညာဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါး၏ အနက်ကို ရှုမြင်၏။ တရားအားလုံး၏ ကမ်းတဘက်ရောက်၏၊ ရာဂစသော ကြောင့်ကြမရှိ၊ လျင်မြန်သော ပညာရှိ၏၊ ဖြစ်သေကို ပယ်ပြီးဖြစ်၏၊ အကျင့်မြတ်အားလုံးရှိ၏၊ ထိုသူကို “ကြီးသူ” ဟု ငါဆို၏။ အာသဝေါများ မရှိသော ရဟန်းကို အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် “သီတင်းကြီးရဟန်း” ဟု ဆိုအပ်သတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>အကြားအမြင်များ၏ - အင်္ဂါ ၉-ပါးရှိသော ဘုရားသာသနာတော်ကို အစဉ်စကားစပ် ရှေ့နောက်အားဖြင့် သင်ယူထားသည်။ အကြားအမြင်ကို ဆောင်ခြင်း မည်သည် အိုးပေါက်၌ ရေသည် မတည်သကဲ့သို့ ပရိသတ်အလယ်၌ ရွတ်ဖို့ ချဖို့ မစွမ်းနိုင်လျှင် ဆောင်သည် မမည်။ သင်ယူခဲ့သော ဘုရားစကားသည် သင်ယူချိန်အတိုင်း ၁၀-နှစ်၊ နှစ် ၂၀- မယုတ်သော်မှ မပျောက်ခြင်းသည် ဆောင်ခြင်းမည်သည်။</p> <p>အကြားအမြင်ကို ဆည်းပူး၏ - ကျောက်၌ ထွင်းရေးသော အက္ခရာ၊ ရွှေခွက်၌ ထည့်ထားသော ခြင်္သေ့ဆီကဲ့သို့ နှလုံးအိမ်ဟူသော သေတ္တာ၌ သိမ်းထားအပ်သော ဘုရားစကားတော်တည်း။</p> <p>ဆောင်ထား၏ - သင်ယူထားသော ပိဋကကို လိုရာချက်ချင်း ရွတ်နိုင်အောင် ဆောင်ထားခြင်းတည်း။ ၁၀-သုတ်၊ အပေါင်း ၁၀-ဝဂ်၊ အပေါင်း ၅၀၊ အပေါင်းနှင့်စပ်၍ နှုတ်ဖြင့် သရဇ္ဈာယ်ခြင်းသည် နှုတ်ဖြင့် လေ့ကျင့်ထားသည် မည်သည်။<br> စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန်ရှု၏ - နှုတ်ဖြင့်ရွတ်သော ပိဋကတ်ကို စိတ်ဖြင့် ကြံလိုက်လျှင် ဆီမီးထွန်းကြည့်က မြင်သလို ထင်ရှားခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-535 <hr> အလိုရှိတိုင်း ရခြင်းစသည် - လိုတိုင်းခဏ၌ ဝင်စားနိုင်ခြင်းကား အလိုရှိတိုင်း ရခြင်း၊ ချမ်းသာစွာ နီဝရဏခွာ၍ ဝင်စားနိုင်စွမ်းရှိသည်ကား မငြိုမငြင်ရခြင်း၊ လိုတိုင်း ထနိုင်ခြင်းကား မပင်မပန်းရခြင်းတည်း။</p> <p>တရားအားလုံး၏ တဘက်ကမ်းရောက်၏ - အဘိညာပါရဂူ၊ ပရိညာပါရဂူ၊ ပဟာနပါရဂူ၊ ဘာဝနာပါရဂူ၊ သစ္ဆိကိရိယာပါရဂူ၊ သမာပတ္တိပါရဂူဟု ကမ်းတဘက်ရောက်မှု ၆-မျိုး ရှိသည်။</p> <h3>၃-လောကသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် လောက ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ လောကမှ ကင်းတော်မူ၏။ လောကဖြစ်ကြောင်း ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ လောကဖြစ်ကြောင်းကို ပယ်တော်မူ၏။ လောကချုပ်ရာနိဗ္ဗာန် ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုတော်မူ၏။ လောကချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းအကျင့် ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ အကျင့်ကို ပွားများတော်မူ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် နတ်လောက လူလောက၌ မြင်အပ်၊ ကြားအပ်၊ တွေ့ထိအပ်၊ သိအပ်၊ ရှာမှီးအပ်၊ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကျက်စားအပ်သော အာရုံအလုံးစုံကို ထိုးထွင်း၍ သိတော်မူသောကြောင့် တထာဂတ ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို ထိုးထွင်း၍ သိသောညဉ့်၊ ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသောညဉ့်၊ ထိုညဉ့် ၂-ခုတို့အကြား၌ ဟောပြောအပ်သော တရားအလုံးစုံသည် ဟောပြောတိုင်းသာ ဖြစ်၏။ တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် မဖြစ်သောကြောင့် တထာဂတဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် အကြင်သို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြောလေ့ရှိ၏၊ ထိုသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြုလေ့ရှိ၏။ အကြင်သို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြုလေ့ရှိ၏၊ ထိုသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြောလေ့ရှိ၏။ ဤသို့လျှင် ပြောတိုင်းပြု၊ ပြုတိုင်းပြောလေ့ရှိသောကြောင့် တထာဂတဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် လူလောက နတ်လောက၌ သူတပါးတို့ကို လွှမ်းမိုးတော်မူနိုင်၏၊ သူတပါးတို့က မလွှမ်းမိုးနိုင်၊ စင်စစ်မြင်တတ်၏၊ မိမိအလိုသို့ လိုက်စေနိုင်၏။ ထို့ကြောင့် တထာဂတဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>လောကအားလုံးကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ လောက၌ သိစရာအားလုံးကို ဟုတ်မှန်တိုင်း သိသောကြောင့် လောကအားလုံးမှ ကင်းတော်မူ၏။ လောကအားလုံး၌ ကပ်ငြိခြင်း တဏှာဒိဋ္ဌိ ဥပဓိ မရှိတော်မူ။<br> <br>စာမျက်နှာ-536 <hr> မြတ်စွာဘုရားသည် စင်စစ်အာရုံအားလုံးကို လွှမ်းမိုးတော်မူနိုင်၏၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံ၍ ထုံးဖွဲ့မှုအားလုံးမှ လွှတ်တော်မူ၏။ ငြိမ်းချမ်း၍ ဘာဘေးရန်မျှ မရှိသော နိဗ္ဗာန်ကို တွေ့ထိဆိုက်ရောက်တော်မူ၏။</p> <p>အာသဝေါကုန်ပြီး ဆင်းရဲကင်းပြီး ယုံမှားမှုပယ်ပြီးသော ထိုဘုရားရှင်သည် ကံအားလုံး ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်တော်မူ၏။ ဥပဓိ ၄-ပါးတို့ ကုန်ရာနိဗ္ဗာန်သို့ လွတ်လွတ်ဝင်တော်မူ၏။</p> <p>သစ္စာ ၄-ပါးကို သိတော်မူသော ထိုဘုရားရှင်သည် အတုမဲ့ ခြင်္သေ့မင်း ဖြစ်တော်မူ၍ နတ်နှင့်တကွသော သတ္တလောကအား တရားမြတ်စကြာကို လည်စေတော်မူ၏။ မြတ်စွာဘုရားကို ကိုးကွယ်ရာဟု ဆည်းကပ်ကြကုန်သော နတ် လူတို့သည် ကြီးမြတ်၍ ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းတော်မူသော ထိုမြတ်စွာဘုရားကို ချဉ်းကပ်၍ ဤသို့လျှင် ရှိခိုးကြကုန်၏။</p> <p>ယဉ်ကျေးပြီးသော ဘုရားရှင်သည် ယဉ်ကျေးသူတို့ထက်၊ ငြိမ်းအေးပြီးသော ဘုရားရှင်သည် ငြိမ်းအေးသူတို့ထက်၊ လွတ်မြောက်ပြီးသော ဘုရားရှင်သည် လွတ်မြောက်ပြီးသူတို့ထက်၊ ကူးမြောက်တော်မူပြီးသော ဘုရားရှင်သည် ကူးမြောက်သူတို့ထက် မြတ်တော်မူ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် ကြီးမြတ်၍ ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းတော်မူသော ထိုဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးကြကုန်၏။ နတ်နှင့်တကွသော လောက၌ ငါနှင့်ပြိုင်ဘက် ပုဂ္ဂိုလ်မရှိ။</p> <p>လောကအရ - ဒုက္ခသစ္စာကောက်။ သစ္စာ ၄-ပါးတို့ဖြင့် မိမိဘုရားအဖြစ်ကို ပြပြီး၍ တထာဂတအဖြစ်ကို ပြခြင်းငှာ မြတ်စွာဘုရားသည် စသည် မိန့်။</p> <p>အရကောက်များ - နှာခေါင်း လျှာ ကိုယ်တို့ဖြင့် ထိ၍ ယူအပ်သော ဂန္ဓ ရသ ဖောဋ္ဌဗ္ဗသည် မုတ (တွေ့ထိအပ်)၊ သုခ ဒုက္ခစသော ဓမ္မာရုံသည် ဝိညာတ (သိအပ်)၊ ရှာ၍သော်လည်းကောင်း၊ မရှာဘဲသော်လည်းကောင်း ရအပ်၊ ရသော်လည်းကောင်း မရသော်လည်းကောင်း ရှာမှီးအပ်ဟု သိလေ။</p> <p>ထိုးထွင်း၍ သိတော်မူသောကြောင့် - စကြဝဠာ များစွာတို့၌ နတ်နှင့်တကွသော ဤလောကအား စက္ခုဒွါရ၌ ထင်လာသော ညိုရွှေစသော ရူပါရုံများဝယ် “ဤသူ ဤရူပါရုံကို အာရုံပြု၍ ဝမ်းသာသည်၊ စိတ်ဆင်းရဲသည်” စသည်ဖြင့် အလုံးစုံ သိတော်မူသည်။ သောတဒွါရစသည်တို့၌ ထင်လာသော သဒ္ဒါရုံ စသည်များ၌လည်း နည်းတူပတ် မနောဒွါရအထိယူ။</p> <p>စာမျက်နှာ-537 <hr> သတ္တဝါအပေါင်း၏ ရှာမှီးပါလျက် မရသော၊ မရှာဘဲ မရသော၊ ရှာ၍ ရသော၊ မရှာဘဲလည်း ရသော အာရုံအားလုံးသည် ဘုရားဉာဏ်တော်အား မရောက်သည် မရှိ၊ ဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်မပြုနိုင်သည် မရှိပေ။</p> <h3>၄-ကာဠကာရာမသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာကေတမြို့ ကာဠကာရာမ သူဌေးအရံ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းများအား - “နတ်လောက လူ့လောကသည် မြင် ကြား တွေ့ထိအပ် သိအပ် ရှာမှီးအပ် စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကျက်စားအပ်သော အာရုံအလုံးစုံကို ငါသိ၏။</p> <p>ယင်းအာရုံအလုံးစုံကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိပြီးပြီ၊ ထင်စွာသိပြီးပြီ၊ ထိုအာရုံအလုံးစုံသို့ မြတ်စွာဘုရားသည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မကပ်ရောက်။</p> <p>ယင်းအာရုံအလုံးစုံကို ငါမသိဟု ဆိုငြားအံ့၊ ငါ၏စကားသည် အမှားဖြစ်ရာ၏။ ထိုအာရုံအားလုံးကို ငါသိလည်း သိ၏၊ ငါသိလည်း မသိဟု ဆိုငြားအံ့၊ ငါ၏ ထိုစကားသည် ထို့အတူသာ အမှားဖြစ်ရာ၏။</p> <p>ထိုအာရုံအားလုံးကို ငါသိသည် မဟုတ်၊ မသိလည်း မဟုတ်ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ငါ၏ ထိုစကားသည် အပြစ်ဖြစ်ရာ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် မြင်ရမည်ကို မြင်၍ မြင်ပြီးသည်ကို တဏှာမာနဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မအောက်မေ့၊ မမြင်ရသေးသည်ကို မြင်နေသည်ကို မြင်တတ်သူကို တဏှာမာနဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မအောက်မေ့။</p> <p>ကြားရမည့်အရာကို ကြား၍၊ တွေ့ရမည့်အရာကို တွေ့၍၊ သိရမည့်အရာကို သိ၍၊ သိပြီးသည်ကို၊ မသိရသေးသည်ကို သိနေသူကို သိတတ်သူကို တဏှာမာနဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မအောက်မေ့။ ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် မြင် ကြား တွေ့ထိအပ်သော တရားတို့၌ တူမျှသော သဘောရှိသည်သာတည်း။ တူမျှသော သဘောရှိသည် ဖြစ်၍သာလျှင် တာဒီ မည်၏။ တာဒိဂုဏ်မှတပါး အထူးသာလွန် မြင့်မြတ်သော တာဒိဂုဏ်မရှိဟု ငါဆို၏” ဟု မိန့်။</p> <p>သူတပါးတို့ မြင် ကြား တွေ့အပ်သော အာရုံအလုံးစုံကို အမှန်ထင်ကာ တဏှာဖြင့် လွှမ်းမိုး ပြီးဆုံးစေအပ်သူ၊ မိမိကိုယ်တိုင် စောင့်စည်း၏ဟု ဆိုသူ၊ မိစ္ဆာအယူရှိသူတို့၌ တာဒိဂုဏ်မရှိ။ ထိုမိစ္ဆာယူသူတို့၏ မှန်သောစကားကိုလည်းကောင်း၊ ချွတ်ယွင်းသော စကားကိုလည်းကောင်း အမြတ်ပြု၍ စိတ်၌ မထားရာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-538 <hr> ထိုမိစ္ဆာအညှောင့်ကိုလည်း ရှေးဦးမြင်၍ အကြင် ၆၂-ပါးသော မိစ္ဆာအယူ၌ သတ္တဝါအပေါင်းသည် လွှမ်းမိုး ပြီးဆုံးစေ၏၊ ကပ်ငြိ၏၊ ထိုမိစ္ဆာအယူကို ငါသိမြင်၏။ ထို့အတူ မြတ်စွာဘုရားတို့အား တဏှာဖြင့် လွှမ်းမိုး ပြီးဆုံးစေခြင်းသည် မရှိ။</p> <p>ဤသုတ်ဖြစ်ကြောင်းအတ္ထုပ္ပတ် - ဘုရားရှင်ဂုဏ်တော် ပြောဆိုခြင်းကြောင့်တည်း။ ချဲ့ - အနာထပိဏ်သူဌေးသမီး စူဠသုဘဒ္ဒါ သည် သာကေတမြို့ ကာဠကသူဌေးသားအိမ် သွားခါနီး ဘုရားထံချဉ်းကပ်ပြီး “တပည့်တော် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအမျိုးအိမ် သွားရပါတော့မည်။ ထိုမြို့မှာ ပူဇော်ခွင့်ရ၍ လူလွှတ်ပင့်က နှေးပါလိမ့်မည်၊ တပည့်တော်ကို ဘုရားရှင် နှလုံးသွင်းတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထား ဝန်ခံချက်ရပြီးမှ လင့်အိမ်လိုက်သည်။<br> လက်ထပ်ဆွမ်းကျွေးမွေးမှု ရှေးအစဉ်အလာ - သူဌေးသည် ချွေးမအလာ မင်္ဂလာပွဲ ကျင်းပမည် ကြံပြီး ခဲဖွယ်ဘောဇဉ်များ စီစဉ်ပြီး အဝတ်မဝတ်သော တက္ကတွန်း ၅၀၀-ဖိတ်ထား၍ ထိုင်နေကြစဉ် “ရဟန္တာများကို ငါ့သမီး လာရှိခိုးပါ” ဟု ပြောခိုင်းသည်။ အရိယာချွေးမသည် “ရဟန္တာများ” ဟု ဆိုစဉ်ပင် “ငါအရတော်ပြီ” ဟု ထ၍အလာ အသရေကင်းသော တက္ကတွန်းများကို မြင်လျှင် “အတွင်းအပြင် အရှက်အကြောက်ကင်းသော ဤသူများ ရဟန်းမဟုတ်ပါ” ဟု ပြောပြီး တံတွေးထွေးကာ သူ့နေရာ ပြန်သွားသည်။</p> <p>သောတာပန် သုဘဒ္ဒါကို အယုတ်ဟု ဆိုသော တက္ကတွန်းများ - ထို့နောက် တက္ကတွန်းများက “သူဌေးကြီး၊ သင်ဘယ်က အယုတ်မကို ရလာသလဲ၊ ဇမ္ဗူဒိပ်မှာ တခြားကလေးမ မရှိတော့ပြီလော” ဟု စူဠသုဘဒ္ဒါကို ဆဲရေးကြသည်။ သူဌေးက “ဆရာတို့၊ သူငယ်မ သိ၍ပဲပြုပြု၊ မသိ၍ပဲပြုပြု ဤကိစ္စ တပည့်တော် သိပြီး ဆောင်ရွက်ပါမည်” ဟု တက္ကတွန်းများအား ပြောပြီး သူ(သုဘဒ္ဒါ)ထံ သွားကာ “သမီး၊ ဘာ့ကြောင့် ဤသို့ပြုပြီး ရဟန္တာများကို အရှက်ရစေတာလဲ” ဟု ပြောရာ “ရဟန္တာဆိုသည်မှာ ဤသို့ မဟုတ်ပါ” ဟု ပြောပြီး သူဌေးအမေးအရ “သမီး၏ ဆရာရဟန်းများသည် ငြိမ်သက်သော ဣန္ဒြေစိတ် တန်ခိုးရှိကြပြီး မြတ်သောဂုဏ်၌ တည်ကြပါ၏၊ မျက်လွှာချကာ နှိုင်းချိန်စွာ ပြောဆိုတတ်ကြပါသည်၊ ဆင်ပြောင်သည် အနှောင်အဖွဲ့ဖြတ်၍ တောဝင်နေသကဲ့သို့ သမီး၏ ဆရာရဟန်းများလည်း အဖော်မထား တစ်ပါးတည်း တောဝင်နေထိုင်ကြပါသည်” ဟု သုဘဒ္ဒါက ပြောပြီး ရတနာ ၃-ပါး၏ ကျေးဇူးဂုဏ်ကို ချီးကျူးဆိုလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-539 </p><hr> <h3>ပန်း ၈-ဆုပ်ကိုလွှတ်၍ ဘုရားပင့်စေသည်</h3> <p>“သို့ဖြစ်လျှင် သမီး၏ ရဟန်းများကို ပင့်၍ မင်္ဂလာပြုကြပါစို့” ဟု ခွင့်ပြုသဖြင့် သုဘဒ္ဒါသည် ညနေချမ်း ပြာသာဒ်ပေါ်တက် ကြီးစွာသော ပန်းတောင်းကို ယူ၍ ဘုရားဂုဏ်တော်များ စီးဖြန်းကာ ပန်း ၈-ဆုပ်တို့ကို ဘုရားထံတော်လွှတ်၊ လက်အုပ်ချီ ရှိခိုးနေပြီး “မနက်ဖြန် သံဃာ ၅၀၀-နှင့် တပည့်တော်ဆွမ်းကို အလှူခံတော်မူပါ” ဟုလည်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ထိုပန်းများ သွားပြီး ဘုရားထံ မျက်နှာကြက်အဖြစ် တည်ကြ၏။ ဘုရားရှင် ဆင်ခြင်တော်မူသော် အကြောင်းကို သိတော်မူသည်။ တရားပွဲအဆုံး၌ အနာထပိဏ်သူဌေးကြီးက ဘုရားရှင်အား နက်ဖြန် သံဃာ ၅၀၀-နှင့်အတူ ဆွမ်းစားပင့်ရာ “စူဠသုဘဒ္ဒါက ပင့်ပြီးပြီ” ဟု ဘုရားရှင်က မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းဂုဏ်ကား ဝေးသော်လည်း ထင်ရှား</h3> <p>“မည်သူမျှ လာသည်ကို မမြင်ပါဘုရား” ဟု အနာထပိဏ်က လျှောက်ရာ “သဒ္ဓါရှိသူ ဥပါသိကာသည် ယူဇနာ ရာထောင်အဝေး၌ တည်သော်လည်း ဟိမဝန္တာတောင်ကဲ့သို့ ထင်ရှား၏” ဟု မိန့်ပြီး “သူတော်ကောင်းများသည် ဝေးသော်လည်း ဟိမဝန္တာတောင်ကဲ့သို့ ထင်ရှား၏၊ မသူတော်များကား ညအခါ ပစ်အပ်သော မြားလို မထင်ရှားကုန်” ဟု ဂါထာကို မိန့်သည်။</p> <p>သူဌေးက ဘုရားရှင်အား “တပည့်တော်သမီးအား ချီးမြှောက်တော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်ထားရှိခိုး ပြန်သွားသည်။ ဘုရားရှင်က အရှင်အာနန္ဒာကို “သာကေတ သွားဖို့ ဆဠဘိည ရဟန်း ၅၀၀-စာရေးတန် ပေးလိုက်” ဟု မိန့်ကြားသည်။</p> <p>“ဘုရားရှင်တို့မည်သည် ကိစ္စများ၍ ငါ့ကို သတိမှ ရပါ့မလား၊ ဘယ်လိုပြုရအံ့နည်း” ဟု ညဉ့်၏ အခြားမဲ့၌ စူဠသုဘဒ္ဒါ ကြံစည်စဉ် ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းက “ရှင်မ၊ စိတ်မပျက် စိတ်မကောင်း မဖြစ်နှင့်၊ သင့်ဆွမ်းကို ဘုရားရှင် လက်ခံပြီးပြီ” ဟု ပြောသဖြင့် ဝမ်းသာစွာ အလှူကိစ္စကို စီစဉ်နေသည်။</p> <h3>နတ်သိကြားကူသော သုဘဒ္ဒါဆွမ်းကျွေး</h3> <p>သိကြားမင်းသည်လည်း ဝိသုကြုံအား သာကေတမြို့ စူဠသုဘဒ္ဒါထံ မြတ်စွာဘုရားနှင့် သံဃာတော်များ ကြွဖို့၊ ပြာသာဒ် ၅၀၀-ဖန်ဆင်းဖို့ မိန့်ထားရာ ထိုပြာသာဒ်များဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ကောင်းကင်ခရီး ကြွတော်မူကြရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-540 <hr> သုဘဒ္ဒါသည် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ဆွမ်းကပ် ရှိခိုးပြီး “တပည့်တော်၏ ယောက္ခမတဘက်သည် အယူလွဲကြပါသည်၊ သူတို့အား လျှောက်ပတ်သော တရား ဟောကြားပါ” ဟု တောင်းပန်ရာ ဟောကြားသဖြင့် ကာဠကသူဌေး သောတာပန် တည်သည်။ သူ့ဥယျာဉ်ကိုလည်း ဘုရားရှင်အား လှူသည်။</p> <h3>ဘုရားကျောင်းဆောက်ရေး တက္ကတွန်းများ ကပ်နေသေး၏</h3> <p>တက္ကတွန်းများက “သူတို့ကို ပထမလှူထားသည်” ဟု မထွက်လိုကြ။ သူဌေးက “ဖြစ်တဲ့နည်းဖြင့် နှင်ထုတ်ကြ” ဟု ခိုင်းပြီး အားလုံးထုတ်ကာ ထိုဥယျာဉ်၌ ဘုရားကျောင်းဆောက် ရေစက်ချသည်။ ကာဠကသူဌေး ဆောက်လှူ၍ ကာဠကာရာမ မည်သည်။</p> <p>သာကေတမြို့သား အမျိုးကောင်းသား ၅၀၀-တို့သည် ဘုရားတရား နာရ ရဟန်းပြုကြပြီး “ဘုရားဂုဏ်တော်များကား ဪ ကြီးမြတ်ပေစွ၊ ဤမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ သူဌေးကြီးကိုသော်မှ သောတာပန်ဖြစ်စေပြီး တမြို့လုံးကို နတ်ပြည်နှင့်တူအောင် ဘုရားရှင် ပြုတော်မူအပ်ပြီ” ဟု ဘုရားဂုဏ် ချီးကျူးနေကြစဉ် ဘုရားရှင်သိ၍ “ငါလျှင် ဒေသနာကြီးတခု ဖြစ်မည်၊ ရဟန်း ၅၀၀-လည်း အရဟတ္တဖိုလ် တည်မည်၊ မြေလည်း ရေဆုံးအောင် လှုပ်မည်” ဟု သိတော်မူပြီး ဓမ္မသဘင် ကြွသွားပြီး ဤသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။ “အာရုံအလုံးစုံကို ငါသိ၏” ဤပုဒ်အဆုံး၌ မဟာပထဝီ ရေအဆုံး လှုပ်သည်။</p> <h3>၅-နေရာမြေလှုပ်သော ဘုံ ၅-ပါး</h3> <p>(၁) ငါသိ၏၊ (၂) သိပြီးပြီ၊ (၃) ထင်စွာသိပြီးပြီ - ဤ ၃-ပုဒ်ဖြင့် သဗ္ဗညုတဘုံ ကို၊<br> (၄) တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မကပ်ရောက် - ဤပုဒ်ဖြင့် ခီဏာသဝဘုံ ကို၊<br> (၅) ငါ၏စကားသည် အမှား အပြစ် - ဤစကားများဖြင့် သစ္စာဘုံ ကို၊<br> (၆) သိတတ်သူကို မအောက်မေ့ - ဤစကားများဖြင့် သုညတာဘုံ ကို၊<br> (၇) မွန်မြတ်သော တာဒိဂုဏ်မရှိ - ဤစကားများဖြင့် တာဒိဘုံ ကို -<br> ဟောအပ်ရကာ ဤဘုံ ၅-ပါးတို့ဖြင့် တရားဆုံးစဉ် သက်သေအဖြစ် ၅-နေရာ မြေလှုပ်သည်။ ယခု ရဟန်းသစ် ၅၀၀-အမှူးထား၍ ထိုနေရာ ရောက်လာသမျှ လူနတ်များတွင် ၄၀၀၀- အမြိုက်ရည် သောက်ကြရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-541 </p><hr> <h3>၅-ဗြဟ္မစရိယသုတ်</h3> <p>လူအပေါင်းအား အံ့ဖွယ်ပြုဖို့၊ ဖြားယောင်းဖို့၊ လာဘ်ပူဇော်သကာ ကျော်စောမှုဟူသော အာနိသင်ရှိဖို့၊ ထိုထိုအကြောင်းဖြင့် ဝါဒဖြန့်ဖို့ “ငါ့ကို ဤသဘောရှိ၏” ဟု လူအပေါင်းသိစေဖို့ ဤအကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးရသည် မဟုတ်။ စင်စစ်သော်ကား စောင့်စည်းဖို့၊ ပယ်ဖို့၊ တပ်မက်မှုကင်းဖို့၊ ရာဂစသည်ချုပ်ဖို့ ဤအကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးရ၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်ပြီးလျှင် အဆုံးအမအတိုင်း ကျင့်သူများ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုလတ္တံ့ဟု နိဂုံးချုပ်တော်မူသည်။</p> <h3>၆-ကုဟသုတ်</h3> <p>အကြင်ရဟန်းများသည် အံ့ဖွယ်ပြုတတ်ကြ၊ ခက်ထန်ကြ၊ ဖြားယောင်းတတ်ကြ၏။ ဦးချိုနှင့်တူစွာ ထင်ရှားသော ကိလေသာများ ရှိကြ၊ အချည်းနှီး တက်ကြွကြ၏၊ မတည်ကြည်ကြ။ ထိုရဟန်းများသည် ငါဘုရားကို မမြတ်နိုးကြကုန်၊ ဤဓမ္မဝိနယသာသနာတော်မှ ကင်းကွာကုန်၏၊ ဤဓမ္မဝိနယ၌ ကြီးပွားစည်ပင်ပြန့်ပြောခြင်းသို့ မရောက်ကုန်။ အံ့ဖွယ်ကို မပြုတတ်၊ မဖြားယောင်းတတ်သော ဉာဏ်ပညာနှင့် ပြည့်စုံ၍ အပြန်အားဖြင့် ကောင်းမြတ်သော ရဟန်းများသာ ဤဓမ္မဝိနယ၌ ကြီးပွားစည်ပင် ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်သည်။</p> <h3>၇-သန္တုဋ္ဌီသုတ်</h3> <p>တာဝန်လည်းနည်း၍ ရလည်း ရလွယ်သော အပြစ်လည်း မရှိသော ပစ္စည်း ၄-မျိုး မှာ -<br> သင်္ကန်းတို့တွင် ပံ့သကူသင်္ကန်း၊<br> စားဖွယ်တို့တွင် ဆွမ်းခံသွား၍ ရအပ်သောဆွမ်း၊<br> ကျောင်းတို့တွင် သစ်ပင်ရင်းဟူသော ကျောင်း၊<br> ဆေးတို့တွင် နွားကျင်ငယ်ပုပ်ဟူသော ဆေး၊<br> ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ တာဝန်နည်း၍ ရလွယ်သော ပစ္စည်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်းကို “ရဟန်း၏ ရဟန်းအဖြစ်” ဟူသော အင်္ဂါတစ်ပါးဟု ငါယူ၏ဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ဤသို့ ရောင့်ရဲသော ရဟန်းအား ကျောင်းစသည်ကို အကြောင်းပြု၍ စိတ်ပင်ပန်းမှု ကင်း၏၊ အရပ်မျက်နှာကိုလည်း မထိခိုက်။ ရဟန်းအားလျော်သော အကြင်တရားကို ဘုရားဟောတော်မူ၏၊ သတိမမေ့မူ၍ ကျင့်သော နှစ်သက်သော စိတ်ရှိသော ရဟန်းသည် ထိုတရားများကို သိမ်းဆည်းယူအပ်သတည်းဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်သည်။</p> <h3>၈-အရိယဝံသသုတ်</h3> <p>အမြတ်ဟု သိအပ်ကုန်သော၊ ရှည်မြင့်စွာသော ကာလတို့က ဖြစ်၏ဟု သိအပ်ကုန်သော၊ ဘုရား ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ သာဝကတို့၏ အဆက်အနွယ်ဟု သိအပ်ကုန်သော၊ ရှေးကျကုန်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-542 <hr> အရိယာတို့၏ အနွယ်အဆက် ဖြစ်ကုန်သော အရိယဝံသတရား တို့သည် ၄-မျိုးတို့တည်း။ ထိုတရားတို့ကို မပယ်အပ်ကုန်၊ ဘုရားရှင်တို့သည် မပယ်ဖူးကုန်၊ ယခုလည်း မပယ်ကြကုန်၊ နောင်လည်း ပယ်လိမ့်မည် မဟုတ်ကုန်၊ ပညာရှိ ရဟန်းပုဏ္ဏားတို့ မကဲ့ရဲ့အပ်ကုန်။ အဘယ် ၄-မျိုးတို့နည်းဟူမူ -</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရသမျှသော သင်္ကန်းဖြင့် ရောင့်ရဲ၏၊ ရောင့်ရဲခြင်းဂုဏ်ကိုလည်း ဆိုလေ့ရှိ၏။ သင်္ကန်းကြောင့် မလျော်မအပ်သော ရှာမှီးခြင်းသို့လည်း မရောက်၊ သင်္ကန်းမရ၍လည်း မတောင့်တ၊ ရ၍လည်း မမက်မော မတွေဝေ၊ တဏှာဖြင့် မလွှမ်းမိုး၊ အပြစ်ကို ရှုလေ့ရှိကာ ထွက်မြောက်ကြောင်းကို သိလျက် သုံးဆောင်၏။ ထိုရသမျှ ရောင့်ရဲခြင်းဖြင့်လည်း မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်၊ သူတစ်ပါးကို မရှုတ်ချ။ အကြင်ရဟန်းသည် ရောင့်ရဲမှု၌ ကျွမ်းကျင်၏၊ ပျင်းရိခြင်းမရှိ၊ ဆင်ခြင်ဉာဏ်ရှိ၏၊ သတိနှင့်ယှဉ်၏။ ဤရဟန်းကို အရိယာတို့၏ အနွယ်အဆက်၌ တည်သော ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>နောက်တစ်မျိုးကား ရသမျှသော ဆွမ်းဖြင့် ရောင့်ရဲ၏။ (သင်္ကန်းနည်းတူ။)</p> <p>နောက်တစ်မျိုးကား ရသမျှသော ကျောင်းအိပ်ရာနေရာဖြင့် ရောင့်ရဲ၏။ (၎င်း။)</p> <p>နောက်တစ်မျိုးကား ရဟန်းသည် ဘာဝနာ၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်၏၊ ကာမစ္ဆန္ဒစသည်ကို ပယ်ခြင်း၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်၏။ ၂-မျိုးဆိုင်ရာ၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်ခြင်းဖြင့် မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်၊ သူတစ်ပါးကို မရှုတ်ချ။ အကြင်ရဟန်းသည် ဘာဝနာပွားများမှု၊ ပယ်မှု၌ ကျွမ်းကျင်၏၊ မပျင်းရိ၊ ပညာသတိရှိ၏။ ထိုရဟန်းကို အရိယာတို့၏ အနွယ်ဆက်၌ တည်သော ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏။ ဤ ၄-ပါးတို့တည်း။</p> <p>ဤအရိယဝံသတရား ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အရှေ့အရပ်၌ နေစေကာမူ ထိုရဟန်းကသာ မမွေ့လျော်ခြင်း (အရတိ) ကို နှိပ်စက်နိုင်ရာ၏၊ ထိုရဟန်းကို မမွေ့လျော်ခြင်းက မနှိပ်စက်နိုင်ရာ။ အနောက်၊ မြောက်၊ တောင် အရပ်၌ နေစေကာမူ အကြောင်းကား လုံ့လရှိသော ရဟန်းသည် မမွေ့လျော်ခြင်း၊ မွေ့လျော်ခြင်းကို သည်းခံနိုင်သောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ကိလေသာကို ဖျက်ဆီးပြီး၍ တေဘူမိကကံအားလုံးကို ပယ်ပြီးသော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကို အဘယ်အကုသိုလ်တရား တားနိုင်အံ့နည်း။ တစ်နိက္ခရှိသော ဇမ္ဗူရစ်ရွှေစင် ကဲ့သို့ - အဘယ်သူသည် ကဲ့ရဲ့ထိုက်ပါအံ့နည်း၊ နတ်ဗြဟ္မာများ ချီးမွမ်းကြရ၏ဟု ဂါထာဖြင့် မိန့်။</p> <p>ရဟန်း ၄-သောင်းအား ဟောသောသုတ် - ဇေတဝန်ကျောင်း ဓမ္မသဘင်၌ နေစဉ် မိမိ၏လည်းကောင်း၊ ယင်းရဟန်းတို့၏လည်းကောင်း အလိုဆန္ဒနှင့်စပ်၍ ဤအရိယဝံသတရားများ ဟောကြားသည်။ ခတ္တိယ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ဝေဿ၊ သုဒ္ဒ၊ သမဏ၊ ကုလ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-543 <hr> ရာဇဝံသဟု ဝံသ ၇-မျိုးနောက်၊ ၈-ခုမြောက် အရိယဝံသသည် အမြစ်နံ့စသည်တို့တွင် ကရမက်အနံ့ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သကဲ့သို့ အမြတ်ဆုံးစံသတည်း။</p> <p>သင်္ကန်း ဟူသည် - ခေါမချည်သင်္ကန်းစသော ၆-မျိုးနှင့် ဘွဲ့ဖြူပုဆိုးစသော အလျော်သင်္ကန်း ၆-မျိုး၊ ပေါင်း ၁၂-မျိုးသည် အပ်၍ သမန်းမြက်သင်္ကန်း၊ မရိုးမျှင်သင်္ကန်း စသည်များကား မအပ်။</p> <p>သင်္ကန်းဖြစ်ရာခေတ် - သံဃာ၊ ဂိုဏ်း၊ ဆွေမျိုး၊ မိတ်ဆွေမှ လည်းကောင်း၊ မိမိဥစ္စာဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပံ့သကူမှ လည်းကောင်း ဖြစ်နိုင်သော ခေတ် ၆-ပါး။</p> <p>ပံ့သကူသင်္ကန်း ၂၃-မျိုး - သုသာန်၌ ကျသောသင်္ကန်း၊ ဈေးတံခါး၌ကျ၊ လမ်းခရီး၌စွန့်၊ အမှိုက်ပုံ၌စွန့်၊ ကိုယ်ဝန်အညစ်အကြေး ပယ်ကြောင်းဖြစ်သော သင်္ကန်း၊ ဘုတ်ဆေးသမားတို့ ဦးခေါင်းနှင့်တကွ ရေချိုး၍ စွန့်ပစ်၊ ရေဆိပ်စွန့်၊ သူသေကောင်လွှမ်း၊ သုသာန်ပို့ပြီးမှ ပြန်ယူလာ၊ မီးလောင်ပေါက်ရှိ၊ နွားခဲအပ်၊ ခြခဲအပ်၊ ကြွက်ခဲအပ်၊ ကလနားပြတ်၊ အမြိတ်ပြတ်၊ တံခွန်စိုက်ထောင်အပ်၊ တောင်ပို့၌ ပူဇော်အပ်၊ ရဟန်းတို့၏ သင်္ကန်း၊ သမုဒ္ဒရာလှိုင်းရိုက်တင်အပ်၊ အဘိသိက်သွန်းရာ စွန့်အပ်၊ ခရီးသွားသူများ ခိုးသူဘေးကြောင့် ကျောက်ဖြင့်ထု၍ ရုံအပ်၊ လေတိုက်လာ၊ တန်ခိုးဖြင့်ပြီး နတ်ပေး၍ ရသော သင်္ကန်းတို့တည်း။</p> <p>သင်္ကန်း၌ ရောင့်ရဲခြင်း (၂၀) - ကြံခြင်းဖြင့်၊ ရောင့်ရဲခြင်းဖြင့်၊ သွားခြင်းဖြင့်၊ ရှာခြင်းဖြင့်၊ ရခြင်းဖြင့်၊ မျှရုံခံခြင်းဖြင့်၊ လျှပ်ပေါ်မှုကို ရှောင်ခြင်းဖြင့်၊ ရသလိုဖြင့်၊ စွမ်းနိုင်သမျှဖြင့်၊ လျောက်ပတ်ရုံမျှဖြင့်၊ ဆိုးရေဖြင့်၊ ဖွတ်လျှော်ခြင်းဖြင့်၊ ချုပ်ဆိုးရသည်ကို ပြုခြင်းဖြင့်၊ အတိုင်းအတာဖြင့်၊ ချုပ်ချည်ဖြင့်၊ ချုပ်ခြင်းဖြင့်၊ ဆိုးခြင်းဖြင့်၊ ဗိန္ဓုထိုးခြင်းဖြင့်၊ သုံးဆောင်ခြင်းဖြင့်၊ သိုမှီးမှုကို ရှောင်ခြင်းဖြင့်၊ စွန့်ခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ကြံခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - ပါစီနခဏ္ဍာဇိအရပ်နေ ပံ့သကူဆောင် မထေရ်ကဲ့သို့ ဖြစ်သင့်သည်။ ထိုအရှင်ကား “ငါ့သင်္ကန်းဆွေးပြီ၊ အများနေရာမှာ ရနိုင်မည်” ကြံပြီး မဟာဝိဟာရကြွ၊ သံဃထေရ်ရှိခိုး၊ သံဃထေရ်နှင့်အတူ ရွာတံခါးသွားဖို့ မဟာဗောဓိတံခါးမုခ်၌ ရပ်လျက် “ဘုန်းရှိသူတို့၏ နေရာမှာ မြတ်နိုးဖွယ် ရနိုင်မည်” ဟု ကြံမိခြင်းကြောင့် “ငါ့အကြံ မစင်ကြယ်” ဟု သိပြီး နောက်ပြန်သည်။</p> <p>နောက်တစ်နေ့ သရက်ကုန်းပြင်အနီးမှ၊ နောက်နေ့ မဟာစေတီ မြောက်တံခါးမှ နောက်ပြန်သည်။ စတုတ္ထနေ့မှ မထေရ်ကြီးက “ဤရဟန်း အကြံမစင်ကြယ်” ဟု သိ၍<br> <br>စာမျက်နှာ-544 <hr> ပုစ္ဆာမေးလျက် ရွာဝင်သည်၊ ထိုည လူတစ်ယောက် ကျင်ကြီး အဝတ်၌ ပါမိ၍ ထိုအဝတ်ကို အမှိုက်ပုံ၌ စွန့်ထားသည်။</p> <p>ယင်မမဲရိုင်းများ အုံနေသော ထိုအဝတ်ကို ပံ့သကူအရှင်က လက်အုပ်ချီသဖြင့် မထေရ်ကြီးက မေးရာ - “အမှိုက်ပုံကို လက်အုပ်မချီပါ၊ အဘဘုရားရှင်ကို ချီပါသည်။ ပုဏ္ဏကျွန်မ ကိုယ်ကို ပတ်၍ စွန့်ပစ်အပ်သော ပံ့သကူအဝတ်ကို တစ်လက်ခုပ်မျှသော လောက်ကောင်များခွာ၍ သုသာန်မှ ယူနိုင်သောအမှုကား ခဲယဉ်းပါသည်” ဟု လျှောက်ထားပြီး ထိုနေရာမှာပင် ပံ့သကူထေရ် ဝိပဿနာပွား အနာဂါမ်ဖြစ်၊ အဝတ်ယူ သင်္ကန်းပြုပြီး ပါစီနခဏ္ဍာဇိအရပ်ပြန် အရဟတ္တဖိုလ်ရသည်။</p> <p>သင်္ကန်းနှင့်စပ်သော ဓူတင် ၂-ပါး - ပံသုကူလိကင်္ဂ၊ တေစီဝရိကင်္ဂ။</p> <p>မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက် - ငါကား သိမ်တန်ဆောင်းအတွင်း၌ပင် ပံ့သကူဓူတင် ဆောင်သည်၊ ငါနှင့်တူသူ ဘယ်သူရှိသလဲဟု မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်သလို ဤရဟန်းကား ပံ့သကူမဆောင်၊ ဘာအင်္ဂါမျှ မရှိဟုလည်း သူတစ်ပါးကို မရှုတ်ချ။</p> <p>ဆွမ်း ဟူသည် - ထမင်း၊ မုယောမုန့်၊ မုန့်လုံး၊ ငါး၊ အသား၊ နို့ရည်၊ နို့ဓမ်း၊ ထောပတ်၊ ဆီဦး၊ ဆီ၊ ပျား၊ တင်လဲ၊ ယာဂု၊ ခဲဖွယ်၊ ပြစ်ပြစ်လျက်ဖွယ်၊ ကျဲကျဲလျက်ဖွယ်၊ ၁၆-ပါးတည်း။</p> <p>ဆွမ်းဖြစ်ရာခေတ် - သံဃာအားလုံး လှူဆွမ်း၊ တစ်ပါး နှစ်ပါး စသည် ညွှန်း၍ လှူဆွမ်း၊ ပင့်လှူဆွမ်း၊ စာရေးတံချ လှူဆွမ်း၊ လဆန်းလဆုတ် ပက္ခ၌ လှူဆွမ်း၊ ဥပုသ်နေ့ လှူဆွမ်း၊ အဖိတ်နေ့ လှူဆွမ်း၊ ဧည့်သည်အား လှူ၊ ခရီးသွားအား လှူ၊ သူနာအား လှူ၊ သူနာပြုအား လှူ၊ အဦးအိမ်၌ ထား၍ လှူ၊ ကုဋီကို ရည်၍ လှူ၊ အလှည့်ကျလှူ၊ ကျောင်းကို ရည်၍ လှူအပ်သော ဆွမ်းဟု ၁၅-ပါး။</p> <p>ဆွမ်း၌ ရောင့်ရဲခြင်း (၁၅) - ကြံခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း၊ သွားခြင်း၊ ရှာမှီးခြင်း၊ ရခြင်း၊ ခံခြင်း၊ မျှရုံခံခြင်း၊ လျှပ်ပေါ်မှုကို ကြဉ်ခြင်း၊ ရသလိုဖြင့်၊ စွမ်းနိုင်သမျှဖြင့်၊ လျောက်ပတ်ရုံမျှဖြင့်၊ ကျေးဇူးဖြင့်၊ အတိုင်းအတာဖြင့်၊ သုံးဆောင်ခြင်းဖြင့်၊ သိုမှီးမှုကို ရှောင်ခြင်းဖြင့်၊ စွန့်ခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ကြံခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - ညနေချမ်း မထေရ်ကြီးထံ ယာဂုအချိန် “နက်ဖြန် ဤရွာ ဆွမ်းခံကြွကြမည်” ဤလောက်သာကြံ၊ ထို့ထက်လွန် မကြံရ။ တစ်ပါးတည်း နေသူလည်း ကြံစည်ရာ ဟန်ဆောင်၌ တည်၍ ကြံ၊ ထို့ထက်လွန်လျှင် အရိယဝံသမှ လျောကျသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-545 <hr> မျှရုံခံယူခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - လှူဖွယ်များကို အလှူရှင်က နည်းနည်းလှူလျှင် နည်းနည်းခံ၊ လှူဖွယ်များများလှူလိုပေမယ့် မျှရုံခံ၊ လှူဖွယ်မများ နည်းနည်းလည်း လှူလိုလျှင် နည်းနည်းသာယူ၊ လှူဖွယ်မများပေမယ့် များများလှူလိုသည်၊ မျှရုံခံ။ မှန်၏၊ အလှူခံမှု၌ အတိုင်းအရှည် မသိလျှင် လူများကြည်ညိုမှု ချေဖျက်၍ သဒ္ဓါသဖြင့် လှူသော ပစ္စည်း ၄-ပါးကို ဖျက်ဆီးရာရောက်၍ သာသနာပြုသည် မမည်၊ မွေးမိခင်၏ စိတ်ကိုသော်မျှ မယူစွမ်းနိုင်။</p> <p>ကျေးဇူးဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - ဆွမ်းစား၍ ရဟန်းတရားကို စောင့်ရှောက်မည်မှန်းကာ ကျေးဇူးသိ၍ စားခြင်းတည်း။</p> <p>ဆွမ်းနှင့်စပ်သော ဓူတင် ၅-ပါး - ပိဏ္ဍပါတ်၊ သပဒါနစာရိက၊ ဧကာသနိက်၊ ပတ္တပိုဏ်၊ ခလုပစ္ဆာဘတ္တိက ဓူတင်တို့တည်း။</p> <p>ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာ ၁၅-ပါး - ညောင်စောင်း၊ အင်းပျဉ်၊ ဘုံလျှို၊ အုံး၊ နှစ်ဘက်မိုး၊ တစ်ဘက်မိုးကျောင်း၊ ပြာသာဒ်ရှည်၊ ပြာသာဒ်ဦးပြည်း၊ ဂူ၊ လိုဏ်၊ ပြအိုး၊ တန်ဆောင်း၊ ဝါးရုံ၊ သစ်ပင်ရင်း၊ ရဟန်းများ ဖဲရာအရပ်တို့တည်း။ ကျောင်းဖြစ်ရာ ခေတ် ၆-ပါးမှာ သင်္ကန်းအတူ ရောင့်ရဲခြင်း ၁၅-ပါး ဆွမ်းအလှူ။</p> <p>ကျောင်းနှင့်စပ် ဓူတင် ၅-ပါး - အရညက၊ ရုက္ခမူလိက၊ အဗ္ဘောကာသိက၊ သုသာန်၊ ယထာသန္တတိက ဓူတင်တို့တည်း။ (ဆေးပစ္စည်းကား ဆွမ်း၌ ဝင်သည်၊ ယထာလာဘ၊ ဗလ၊ သာရုပ္ပ သန္တောသ ၃-ပါးရ၏။)</p> <p>နေသဇ္ဇကဓူတင် - ဘာဝနာရာမ အရိယဝံသသို့ ဝင်သည်။ မှန်၏၊ ကျောင်းနှင့် စပ်၍ ဓူတင် ၅-ပါး၊ ဆွမ်းနှင့် စပ် ၅-ပါး၊ ဝီရိယနှင့် စပ် ၁-ပါး၊ သင်္ကန်းနှင့် စပ် ၂-ပါး တို့တည်း။</p> <p>အရိယဝံသတို့၏ ဂုဏ်ရည်များ - မြေကိုဖြန့်၊ သမုဒ္ဒရာဝမ်းကို ပြည့်စေ၊ ကောင်းကင်ကို ချဲ့သလို သင်္ကန်း၌ ရောင့်ရဲခြင်းကို ဟောပြီး လကို တက်စေ၊ နေကို ခုန်စေသလို ဒုတိယဆွမ်း၌ ရောင့်ရဲခြင်းကို ဟော၊ မြင်းမိုရ်တောင်ကို ချီးမြှောက်သလို တတိယကျောင်း၌ ရောင့်ရဲခြင်းကို ဟော၊ နည်း ၁၀၀၀-နှင့် တန်ဆာဆင်အပ်သော စတုတ္ထ ဘာဝနာရာမ အရိယဝံသကို ဟောသည်။</p> <p>ပိဋက ၃-ပုံလုံး ပြီးပုံ - ရှေးအရိယဝံသ ၃-ပါးတို့ဖြင့် ဓူတင် ၁၃-ပါး၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး၌ ရောင့်ရဲမှုနှင့် စပ်ကာ ဝိနည်းပိဋကအားလုံးကို ဟောအပ်သည်။ ဘာဝနာရာမဖြင့် ကျွင်းပိဋက ၂-ပုံကို ဟောအပ်သည် မည်သည်။ ဤသုတ်အဆုံး ရဟန်း ၄-သောင်း ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-546 <hr> အမြတ်ဟု သိအပ်ကုန်သော (လ) အဆက်အနွယ်ဟု သိအပ်ကုန်သော ရှေးကျကုန်သော တရားအစုတို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ထိုတရားတို့ကို မပယ်အပ်ကုန်၊ (လ) မကဲ့ရဲ့အပ်ကုန်။ အဘယ် ၄-မျိုးတို့နည်းဟူမူ - မမက်မောခြင်း အနဘိဇ္ဈာတရားအစု၊ မပျက်စီးစေလိုခြင်း အဗျာပါဒတရားအစု၊ အမှန်အောက်မေ့ခြင်း သမ္မာသတိတရားအစု၊ အမှန်တည်ကြည်ခြင်း သမ္မာသမာဓိတရားအစု တို့တည်း။</p> <h3>၁၀-ပရိဗ္ဗာဇကသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အန္နဘာရပရိဗိုဇ်၊ ဝရဓရပရိဗိုဇ်၊ သကုလုဒါယီပရိဗိုဇ်နှင့် အခြားအလွန်ထင်ရှားကျော်စောကြသော ပရိဗိုဇ်များစွာတို့သည် သိပ္ပိနိကာမြစ်ကမ်း ပရိဗိုဇ်အရံ၌ နေကုန်သည်။ ညနေချမ်း တစ်ချိန် ဘုရားရှင်သည် တစ်ပါးတည်း ကိန်းအောင်းရာမှ ထတော်မူပြီး ယင်းပရိဗိုဇ်များ အရံကြွတော်မူကာ -</p> <p>အမြတ်ဟု သိအပ်ကုန်သော (လ) ရှေးကျကုန်သော တရားအစုတို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ထိုတရားတို့ကို မပယ်အပ်ကုန် (လ) မလွှဲအပ်ကုန်။ အဘယ် ၄-မျိုးတို့နည်းဟူမူ - အနဘိဇ္ဈာ၊ အဗျာပါဒ၊ သမ္မာသတိ၊ သမ္မာသမာဓိဟူတည်း။ (ဤတရားကိုယ် ၄-ပါး၏ အဓိပ္ပာယ် အထက်သုတ်အတိုင်း။)</p> <p>“ဤအနဘိဇ္ဈာတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ မက်မောခြင်းများသော ကာမဂုဏ်တို့၌ ထက်မြက်သည့် ရာဂရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ဆိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ အနဘိဇ္ဈာတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ မက်မောခြင်းများသော ကာမဂုဏ်တို့၌ ထက်မြက်သည့် ရာဂရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ထိုသူပညတ်လိမ့်မည်ဟူသော အကြောင်းမရှိ။</p> <p>“ဤအဗျာပါဒတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ ပျက်စီးစေလို ပြစ်မှားလိုသော စိတ်အကြံရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ဆိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ အဗျာပါဒတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ ပျက်စီးစေလိုသည့် ပြစ်မှားလိုသော စိတ်အကြံရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ထိုသူပညတ်လိမ့်မည်ဟူသော အကြောင်းမရှိ။</p> <p>“သမ္မာသတိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ သတိသမ္ပဇဉ်မရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ဆိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ သမ္မာသတိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ (လ) အကြောင်းမရှိ။<br> <br>စာမျက်နှာ-547 <hr> “သမ္မာသမာဓိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ မတည်ကြည် ပျံ့လွင့်သောစိတ် ရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ထိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ သမ္မာသမာဓိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ (လ) အကြောင်းမရှိချေ။</p> <p>ဤတရားအစု ၄-မျိုးတို့ကို ကဲ့ရဲ့တားမြစ်ထိုက်၏ဟု ယူဆသူအား မျက်မှောက်ဘဝ၌ ၄-မျိုးသော အကြောင်းနှင့်တကွ အဓမ္မိကဝါဒသို့ ကျရောက်ကုန်သော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်တို့သည် ရောက်လာကုန်၏။ ၄-မျိုးမှာ -</p> <p>အနဘိဇ္ဈာတရားအစု ကို အရှင်သည် အကယ်၍ ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ မက်မောခြင်းအဘိဇ္ဈာများသော ကာမဂုဏ်တို့၌ ထက်မြက်သည့် ရာဂရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>အဗျာပါဒတရားအစု ကို အရှင်သည် ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ ပျက်စီးစေလို ပြစ်မှားစေလိုသော စိတ်အကြံရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>သမ္မာသတိတရားအစု ကို အရှင်သည် ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ သတိသမ္ပဇဉ်မရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏတို့ကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>သမ္မာသမာဓိတရားအစု ကို အရှင်သည် ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ မတည်ကြည် ပျံ့လွင့်သော စိတ်ရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏတို့ကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>ဥက္ကလာဇနပုဒ်နေ ဝဿ နှင့် ဘည ၂-ဦးတို့သည် အကြောင်းမဲ့အယူ (အဟေတုကဝါဒ)၊ အပြုမဲ့အယူ (အကိရိယဝါဒ)၊ အကျိုးမဲ့အယူ (နတ္ထိကဝါဒ) ရှိကြ၏။ ထိုသူများသော်မှလည်း အနဘိဇ္ဈာစသော ဤတရားအစု ၄-မျိုးတို့ကို မကဲ့ရဲ့ မတားမြစ်ထိုက်ဟု ယူဆကြသည်၊ အကြောင်းမှာ သူတစ်ပါးတို့ ကဲ့ရဲ့ထိပါး စွပ်စွဲခြင်းတို့မှ ကြောက်သောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး ဗျာပါဒကင်း၍ သတိရှိကာ သမာဓိရှိလျက် အဘိဇ္ဈာပျောက်ကြောင်း အရဟတ္တဖိုလ်၌ ကျင့်ဆဲဖြစ်သူကို “မမေ့မလျော့သူ” ဟု ဆိုအပ်၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>မိစ္ဆာအယူမြဲပုံ - မိစ္ဆာအယူယူ၍ နေ့ညဉ့် နေရာများ၌ နေကာ သရဇ္ဈာယ် ဆင်ခြင်သူအား မိစ္ဆာသတိဖြစ်၊ သမာဓိဖြစ်၍ ဇောများစောလျှင် ပထမဇော၌ ကုစားရသေးသည်၊ ဒုတိယဇော စသည်များ၌လည်း ရပါသေး၏။ သတ္တမဇော၌ကား ဘုရားရှင်များကသော်မှ ကုစားမပေးနိုင်၊ နောက်မဆုတ်တော့၊ အရိဋ္ဌရဟန်း၊ ကဏ္ဍကသာမဏေတို့နှင့် တူတော့သည်။</p> <p>ဝဿ နှင့် ဘည - အယူတစ်မျိုးဖြစ်စေ၊ ၂-မျိုး၊ ၃-မျိုးလုံးဖြစ်စေ နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြစ်က နတ်ရွာနိဗ္ဗာန်လမ်း ပိတ်တော့သည်၊ ဝဋ်သစ်ငုတ် မြေစောင့်သတ္တဝါဖြစ်၍ ဘဝမှ မထနိုင်တော့၊ ဝဿနှင့် ဘညလည်း ယင်းလို သတ္တဝါများ ဖြစ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-548 </p><hr> <h3>၄-စက္ကဝဂ်</h3> <h3>၁-စက္ကသုတ်</h3> <p>ပြည့်စုံခြင်း သမ္ပတ္တိစက် တို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ယင်းစက်တို့နှင့် ပြည့်စုံသော နတ်လူတို့အား စက် ၄-မျိုးသည် လည်၏။ မကြာမီပင် စည်းစိမ်တို့၌ များပြားပြန့်ပြောသည်၏ အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ သမ္ပတ္တိစက် ၄-မျိုးမှာ -</p> <p>လျောက်ပတ်သော အရပ်၌ နေခြင်း (ပတိရူပဒေသဝါသ)၊<br> သူတော်ကောင်းကို မှီဝဲဆည်းကပ်ခြင်း (သပ္ပုရိသုပဿယ)၊<br> မိမိကိုယ်စိတ်ကို ကောင်းစွာထားခြင်း (အတ္တသမ္မာပဏိဓိ)၊<br> ရှေးဘဝက ပြုခဲ့ဖူးသော ကောင်းမှုရှိခြင်း (ပုဗ္ဗေစ ကတပုညတာ) တို့တည်း ဟု မိန့်ပြီး စက် ၄-ပါးရှိသူကို စည်းစိမ်ဥစ္စာ အခြံအရံ အကျော်အစောနှင့် ချမ်းသာခြင်းသည် လွှမ်းမိုးလေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>လျောက်ပတ်သော အရပ် - ပရိသတ် ၄-ပါး စုံလင်သော အရပ်တည်း။<br> သူတော်ကောင်းမှီဝဲ - ဟူရာ၌ ဘုရားစသော သူတော်ကောင်းယူ၊ မင်းကို မယူရ။<br> ကောင်းစွာ ထားခြင်း - ရှေးကံ သဒ္ဓါစသည် မရှိမှုကို ပယ်၍ သဒ္ဓါစသည်တို့၌ တည်စေခြင်းကား ကောင်းစွာ ထားခြင်းမည်သည်။<br> ရှေးကောင်းမှုရှိခြင်း - ဤစက် လိုရင်းဖြစ်သည်။ မှန်၏၊ ဉာဏသမ္ပယုတ်စိတ်ဖြင့် ကုသိုလ်ပြုလျှင် သင့်ရာအရပ် အကျိုးပေး၊ သူတော်ကောင်းမှီဝဲ၊ စိတ်ကောင်းထားနိုင်သည်။</p> <h3>၂-သင်္ဂဟသုတ်</h3> <p>ချီးမြှောက်ကြောင်း သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-မျိုး မှာ -<br> ပေးကမ်းခြင်း (ဒါန)၊<br> ချစ်ဖွယ်စကားဆိုခြင်း (ပီယဝါစာ)၊<br> အကျိုးစီးပွားကို ကျင့်ခြင်း (အတ္ထစရိယ)၊<br> ကိုယ်နှင့်ထပ်တူ ပြုခြင်း (သမာနတ္တတာ) တို့တည်း -</p> <p>ဟု မိန့်ပြီး ဤ ၄-မျိုးတို့သည် သွားနေသော ရထား၏ နားစောင့်ကဲ့သို့ လောကကို ချီးမြှောက်ကုန်၏။ ဤ ၄-မျိုး မရှိလျှင် မိဘများသည် သားကြောင့် ပူဇော်မြတ်နိုးခြင်းကို မရရာ။ ဤ ၄-မျိုးတို့ကို ပညာရှိများ ကောင်းစွာရှု ဆင်ခြင်ကြခြင်းကြောင့် မြတ်သည်အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ ပညာရှိတို့သည် ချီးမွမ်းထိုက်သူများ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်အမျိုးမျိုး -<br> (၁) ဒါနဖြင့်သာ ချီးမြှောက်ရမည့်သူကို လှူဖွယ်ပေးလိုက်။</p> <p>(၂) အချို့သူကား “မောင်ဖြူက ပေးတော့ ပေးပါရဲ့၊ သူ့စကားတစ်ခွန်းနှင့် အားလုံး ကျေသွားအောင် အပြောဆိုးသည်၊ သူ့ဒါန ဘာပြုမှာလဲ” ပြောဆိုတတ်သည်၊ ဤလိုလူမျိုးကား ဒါနမလိုလား၊ ပီယဝါစာ ကိုသာ လိုလားသည်။ သူ့ကို ပီယဝါစာ ပြောပေး။</p> <p>(၃) အချို့သူကား အထက် ၂-မျိုးလုံးမလို၊ စီးပွား ကြီးပွားကြောင်း စကားကိုသာ လိုသည်၊ ထိုသူကို “သင် ဤအလုပ်လုပ်၊ ဤအလုပ် မလုပ်နှင့်၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်ပေါင်း၊ ဤသူမပေါင်းနှင့်” ဤသို့ ပြောရမည် (အတ္ထစရိယ )။</p> <p>(၄) အချို့သူကား အထက် ၃-<br> <br>စာမျက်နှာ-549 <hr> မျိုး မလိုလား၊ တစ်နေရာတည်းထိုင်၊ တစ်ခုတင်တည်းအိပ်၊ တစ်ဝိုင်းတည်းစား၊ ဤသို့ ချမ်းသာဆင်းရဲ ထပ်တူသဘော လိုလားသည် (သမာနတ္တတာ )၊ ထိုအတိုင်း ချီးမြှောက်လေ။</p> <h3>၃-သီဟသုတ်</h3> <p>သားတို့သနင်း ခြင်္သေ့မင်း သည် ညနေချမ်းအခါ နေရာမှထွက်၍ ကွန့်မြူးလျက် ပတ်ဝန်းကျင် အရပ် ၄-မျက်နှာတို့ကို စောင်းကြည့်ပြီးနောက် ၃-ကြိမ် ဟောက်လျက် ထွက်သွား၏။ ခြင်္သေ့ဟောက်သံကို ကြားကုန်သော တိရစ္ဆာန်များသည် များသောအားဖြင့် ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ကြကုန်၏။ တွင်းနေသတ္တဝါများ တွင်းဝင်၊ ရေနေသတ္တဝါများ ရေငုပ်၊ ငှက်များ ကောင်းကင်ပျံတက်ကြသည်။</p> <p>ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည်တို့၌ ခိုင်ခံ့သော သားရေနှောင်ကြိုးများဖြင့် ချည်ထားကုန်သော မင်းစီးဆင်များလည်း နှောင်ကြိုးကို ဖြတ်တောက်ခွဲဖောက်လျက် ကြောက်ရွံ့ကြကာ ကျင်ကြီးကျင်ငယ် ပါပြီးလျှင် ဦးတည်ရာ ပြေးကြသည်၊ ခြင်္သေ့မင်းသည် တိရစ္ဆာန်တို့ထက် ဤသို့ တန်ခိုးကြီး၏၊ အစိုးရ၏၊ အာနုဘော်ရှိ၏။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် အကြင်အခါ လောက၌ အရဟံစသော ဂုဏ် ၉-ပါးသခင် ဘုရားရှင်သည် ပွင့်တော်မူ၏။ ထိုဘုရားရှင်သည် “ဤတရားကား ထင်ရှားရှိသော ခန္ဓာ ၅-ပါး သက္ကာယတည်း၊ ဤကား သက္ကာယအကြောင်း၊ ဤကား သက္ကာယချုပ်ရာ၊ ဤကား ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း” ဟု တရားဟောတော်မူ၏။ သက်ရှည် ဆင်းလှ ချမ်းသာခြင်း များကြကုန်သော မြင့်မားသည့် ဘုံဗိမာန်တို့၌ ကြာမြင့်စွာ တည်ကြကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သော်မှလည်း ဘုရားတရားကို ကြားနာကြ၍ အများအားဖြင့် ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ကြ၏။</p> <p>“အချင်းတို့၊ ငါတို့သည် စင်စစ် မမြဲသည်၊ မခိုင်သည်၊ အမြဲမတည်ကုန်သည် ဖြစ်ကုန်လျက် မြဲ၏၊ ခိုင်၏၊ အမြဲတည်ကုန်၏ဟု ယူဆမိကုန်၏။ ငါတို့သည်ကား မမြဲကုန် မခိုင်ကုန်၊ အမြဲမတည်ကုန်၊ သက္ကာယ၌ အကျွမ်းဝင်ကုန်သတတ်” ဟု ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏။ ဘုရားရှင်သည် နတ်နှင့်တကွသော လောကထက် ဤသို့ပင် ကြီးသော တန်ခိုးရှိ၏၊ အစိုးရခြင်းရှိ၏၊ အာနုဘော်ရှိ၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်သည်။</p> <p>ခြင်္သေ့ ၄-မျိုး - တိဏ၊ ကာဠ၊ ပဏ္ဍု၊ ကေသရသီဟ ဟု ခြင်္သေ့ ၄-မျိုးတွင် ခိုအဆင်းရှိသော နွားနှင့်တူ၍ မြက်စားသော ခြင်္သေ့ကား တိဏသီဟ၊ နွားမဲနှင့်တူ၍ မြက်စားလျှင် ကာဠသီဟ၊ ဖျော့သော သစ်ရွက်ကျောက် အဆင်းရှိ နွားနှင့်တူ၍ အသားစားလျှင် ပဏ္ဍုသီဟ မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-550 <hr> ကေသရခြင်္သေ့ - ချိပ်ရေဆိုးထားသကဲ့သို့ ခံတွင်း၊ အမြီးဖျား၊ ခြေ ၄-ဘက် အပိုင်းအခြားရှိသည်၊ ဦးထိပ်မှစ၍ ချိပ်ရေဆွတ်သော စုတ်ဖြင့် ရေးထားသလို၊ ချိပ်လုံးခဲဖြင့် အရေးအသား ပြုထားသလို အရေး ၃-ကြောင်းတို့သည် ကျောက်ကုန်းအလယ်ဖြင့် သွား၍ ပေါင်ခြံ၌ လက်ယာရစ်လည်၍ တည်ကုန်သည်။ ပခုံးပေါ်၌ကား တစ်သိန်းတန် ကမ္ဗလာနီဖြင့် ခြံရံထားသလို လည်ဆံဟူသော ဝန်ရှိ၍ ကြွင်းသောနေရာကား စင်ကြယ်သော သလေးအခိုင်၊ ခရုဆင်းမှုန့်အစိုင်ပမာ အဆင်းရှိသည်၊ ဤသုတ်၌ ကေသရသီဟ ကို ယူ။</p> <p>ခြင်္သေ့နေရာ - ရွှေဂူ၊ ငွေ၊ ပတ္တမြား၊ ဖန်၊ ဆေဒန်းမြင်းသီလာဂူမှ မှောင်သဖြင့် အလင်းရဖို့၊ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်စွန့်ဖို့၊ ဆာလောင်သဖြင့် အစာရှာထွက်ဖို့၊ ရာဂဖြစ်၍ မေထုန်မှီဝဲဖို့၊ ဤအကြောင်း ၄-ပါးတို့ကြောင့် ထွက်သည်၊ ကွန့်မြူးရာ မြေ၌ နွားငယ်ကလေးလို လှည့်ပတ်ပြေးသွားသော ခြင်္သေ့မင်း၏ ကိုယ်သည် အမှောင်၌ လည်နေသော မီးစပမာ အဟုန်လျင်စွာ ထင်ရသည်။</p> <p>အရပ် ၄-မျက်နှာကို စောင်းကြည့်ရှု - တစ်ပါးသော သတ္တဝါများကို သနား၍ စောင်းကြည့်သည်၊ ချဲ့ - မကြည့်ဘဲ ဟောက်လျှင် ကမ်းပါးပြတ် တွင်းစသည် မညီညွတ်သော နေရာရောက်နေကြသော ဆင်၊ စိုင်၊ နွား၊ ကျွဲ စသော သတ္တဝါများ ချောက်ကမ်းပါးစသည်ကျပြီး ပျက်စီးကြမည်၊ ထိုကို သနားသည်။</p> <p>အသားစားသတ္တဝါ ခြင်္သေ့မှာ သနားကရုဏာရှိပါသည်။ - မှန်၏၊ သတ္တဝါများစွာကိုလည်း မသတ်၊ ငယ်သော သတ္တဝါများကိုလည်း မသတ်ပါ။</p> <p>၃-ကြိမ်ဟောက်လျက် - အသံ ၃-ယူဇနာ တပြိုင်နက် ပဲ့တင်ထပ်သည်၊ ၃-ယူဇနာ အတွင်း သတ္တဝါများ နေမြဲနေရာ မတည်စွမ်းနိုင်။ ကွန့်မြူးရာ မြေ၌ တည်၍ ဝဲယာခုန်လျှင် ၁ ဥသဘရောက်၊ အထက်ခုန်လျှင် ၄ ဥသဘ၊ ၈-ဥသဘ ခုန်နိုင်၊ မြေညီမှာ အဖြောင့်ပြေးလျှင် ၁၆-ဥသဘ၊ ၂၀-ဥသဘ ပြေးနိုင်သည်။</p> <p>ကုန်းပေါ် တောင်ပေါ်မှ ပြေးဆင်းလျှင် ဥသဘ ၆၀၊ ၈၀-ပြေးနိုင်၍ သွားလမ်းမှာ သစ်ပင်၊ တောင်မြင်၍ ရှောင်လျှင် ဝဲယာ အထက် ၁ ဥသဘမျှ ရှောင်နိုင်သည်။ ၃-ကြိမ်ဟောက်လျှင် ထိုအသံနှင့်အတူ ၃-ယူဇနာ ရောက်၍ နောက်ပြန် ၃-ယူဇနာ၌ ရပ်လျှင် မိမိ၏ ပဲ့တင်သံကို ကြားရသည်၊ ဤသို့ အဟုန်လျင်မြန်သည်။</p> <p>အများကြောက်ကြသည် - မကြောက်သူများမှာ တူသော ခြင်္သေ့၊ ဆင်၊ မြင်း၊ နွား၊ ယောက်ျားအာဇာနည်၊ ရဟန္တာတို့တည်း။ တူသော ခြင်္သေ့မှာ ဇာတ်၊ ရဲရင့်မှု စသည်ဟူ၍၊ ဆင်အာဇာနည် စသည်တို့မှာ မိမိ၏ သက္ကာယဒိဋ္ဌိအားကြီး၍၊ ရဟန္တာမှာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပယ်ပြီး၍တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-551 <hr> တိုးအောင်းသတ္တဝါများ မြွေ မြွေပါဖွတ် စသည်နှင့် ရေနေ ငါး လိပ် ဟောနေ ဆင် မြင်း စိုင် သမင်စသည်တို့သည် “ယခုပင်လာဖမ်းတော့မည်”ထင်ပြီး လမ်းကြည့် ဝင်ကြသည်။</p> <p>တန်ခိုးကြီးခြင်းစသည် ကွန်မြူးရာ မြေ၌ တည်၍ ဝဲယာ စသည် တဥသဘ အဖြောင့် ဥသဘ ၂၀ စသည် ခုန်နိုင်၍ တန်ခိုးကြီးသားတို့၏ အကြီးအမှူးဖြစ်၍ အစိုးရ၊ ၃-ယူဇနာအတွင်း အသံကြားလျှင် ပြေးကြရ၍ အာနုဘော်ကြီးသည်။<br> ဘုရားရှင်အား နှိုင်းခိုင်းဖွယ်ရာ အချို့သုတ်၌ ခြင်္သေ့နှင့် တူ၊ အချို့၌ ဆေးသမားနှင့် တူ၊ အချို့၌ ဗြာဟ္မဏနှင့် တူ၊ အချို့၌ လမ်းညွှန်ယောက်ျားနှင့် တူ၊ အချို့သုတ်၌ မင်းနှင့် တူသည်၊ ဤသုတ်၌ကား ခြင်္သေ့နှင့် အတူ မိမိကိုယ်ကို ဟောသည်၊ ခြင်္သေ့နှင့် ဘုရားရှင် တူပုံများတွင်-</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း ရွှေဂူစသည်တို့၌ အောင်းချိန်ကဲ့သို့ ဘုရားရှင် ဒီပင်္ကရာ ဘုရားခြေတော်ရင်း ဗျာဒိတ်ခံပြီးချိန်မှ ကာလရှည်ကြာ ပါရမီဖြည့်၊ အဆုံးဘဝ ပဋိသန္ဓေယူ၊ ဖွားမြင်ခြင်းဖြင့် လောကဓာတ် တသောင်း တုန်လှုပ်၊ ကြီးပြင်းလာ၊ (စည်းစိမ်ခံစား ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်၌ နေချိန်တည်း။)</p> <p>ရွှေဂူ စသည်မှ ထွက်ချိန်ကဲ့သို့ ဘုရားလောင်း ၂၉-နှစ်ရောက်၊ ဖွင့်ထားသော တံခါးဖြင့် ကဏ္ဍကမြင်းစီး၊ ဆန္ဒအမတ် အဖော်ခေါ်ထွက်၊ ၃-ပြည်ထောင် လွန်ပြီး အနော်မာမြစ်ကမ်း၌ ဗြဟ္မာလှူသော သင်္ကန်းဝတ်၊ ရဟန်းပြု၊ ၇-ရက်မြောက်၌ ရာဇဂြိုဟ်ကြွ ဆွမ်းခံ၊ ပဟောင်ဝှမ်း ဆွမ်းဘုဉ်းပေး၊ (ဘုရားဖြစ်ပြီးလျှင် ဦးစွာ တိုင်းကြွဖို့ ဗိမ္ဗိသာရမင်းအား ဝန်ခံချက် ပေးချိန်တည်း။)</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း ကွန်မြူးချိန်ကဲ့သို့ ဝန်ခံချက် ပေးပြီးသော ဘုရားလောင်း၏ အာဠာရကာလာမရသောကံ ချဉ်းကပ်မှုကို အစထား၍ သုဇာတာလှူ နို့ဆွမ်းကို (၄၉-လုတ်တို့ဖြင့် ဘုဉ်းပေးချိန်တည်း။)</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း ကိုယ်ကို [?] သကဲ့သို့ ညချမ်းအခါ သောတ္ထိယလုလင်လှူသော မြက် ၈-ဆုပ်ယူ၊ ကြာသောင်း နတ် ဗြဟ္မာများ ချီးမွမ်း၊ နံ့သာ စသည်တို့ဖြင့် ပူဇော်အပ်စဉ် ၃-ကြိမ် ဗောဓိပင်ကို လက်ယာရစ် လှည့်၊ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်တက်၍ ၁၄-တောင် မြင့်သော နေရာ၌ မြက်အခင်းခင်း၊ ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ပါး ဆောက်တည် ထိုင်နေစဉ် မာရ်စစ်သည်ကို နှိမ်နင်း၍ ၃-ယံတို့၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးကို သုတ်သင်ကာ အနုလုံ ပဋိလုံ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် သမုဒ္ဒရာကို ဉာဏ်အစုံဟူသော ကြောင်းယောက်မဖြင့် မွှေနှောက်၍ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိစဉ်၊ (ထိုဉာဏ်၏အာနုဘော်ကြောင့် လောကဓာတ် တသောင်း လှုပ်ချိန်တည်း။)<br> <br>စာမျက်နှာ-552 <hr> ခြင်္သေ့မင်း အရပ် ၄-မျက်နှာ ကြည့်သကဲ့သို့ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရပြီး ဘုရားရှင် ၇-သတ္တာဟ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌စံ၊ ပျားမုန့်ဆုပ်ဘုဉ်းပေးပြီး ဆိတ်ကျောင်း ညောင်ပင်ရင်း၌ မဟာဗြဟ္မာတရားဟောရန် တောင်းပန်မှုကို ခံယူ၍နေစဉ် ၂၁-ရက်မြောက်၌ နက်ဖြန်ဝါဆိုလပြည့်ဟု နှလုံးသွင်းပြီး မိုးသောက်ထအခါ ရှေးဦးဆုံးတရားဟောရမည့်သူကို ကြည့်တော်မူစဉ် အာဠာရ ဥဒကတို့ ရသေ့ ၂-ဦး သေပြီးမှန်းသိ၍ (ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့အား တရားဟောဖို့ ကြည့်တော်မူခြင်းတည်း။)<br> အစာရှာ ၃-ယူဇနာသွားချိန်ကဲ့သို့ မိမိသပိတ်သင်္ကန်း ယူကာ ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့အား ဓမ္မစကြာဟောအံ့ဟု ဆွမ်းစားပြီး ဆိတ်ကျောင်း ညောင်ပင်ရင်းမှထကာ (၁၈-ယူဇနာ ခရီး ကြွတော်မူချိန်တည်း။)<br> ခြင်္သေ့ဟောက်ချိန်ကဲ့သို့ ဘုရားရှင် ၁၈-ယူဇနာခရီးကြွ၊ ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့ကို သိစေ၍ တည်ငြိမ်သောပလ္လင်၌ ထိုင်နေစဉ် လောကဓာတ်တသောင်းမှ ရောက်လာသော နတ်အပေါင်း ခြံရံလျက် (ဓမ္မစကြာတရား ဟောချိန်တည်း။) ဘုရား၏ တရားသံကား “အောက်အဝီစိ အထက်ဘဝဂ်တိုင်” လောကဓာတ်တသောင်း ဖုံးလွှမ်းသည်။</p> <p>ခြင်္သေ့သံဖြင့် သတ္တဝါငယ်များ ကြောက်ခြင်းသို့ ရောက်ချိန်ကဲ့သို့ လက္ခဏာ ၃-ပါးပြ သစ္စာ ၄-ပါးကို အခြင်းအရာ ၁၆-ပါး၊ နည်း ၆-သောင်းတို့ဖြင့် ဘုရားရှင် ဝေဖန်ဟောစဉ် အသက်ရှည်သောနတ်များ ဉာဏ်ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ချိန်တည်း။</p> <p>တနည်းကား-ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရသော ဘုရားရှင် နေရာရွှေဂူမှထွက်သကဲ့သို့ ဂန္ဓကုဋီတိုက်မှထွက်ချိန်၊ ကွန့်မြူးသကဲ့သို့ ဓမ္မသဘင်သို့ ချဉ်းကပ်ချိန်၊ အရပ်မျက်နှာကြည့်သကဲ့သို့ ပရိသတ်များအားကြည့်ခြင်း၊ ခြင်္သေ့ဟောက်သကဲ့သို့ တရားဟောချိန်၊ အစာရှာထွက်သကဲ့သို့ သူတပါးတို့အယူကို နှိမ်နှင်းဖို့ရာ ကြွသွားခြင်းတည်း။</p> <p>တနည်းကား-ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ ဘုရားရှင် ဟိမဝန္တာကိုမှီသော ရွှေဂူမှထွက်သကဲ့သို့ အာရုံနှင့်စပ်၍ နိဗ္ဗာန်ကိုမှီသော ဖလသမာပတ်မှထခြင်း၊ ကွန့်မြူးသကဲ့သို့ ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်၊ အရပ်မျက်နှာကြည့်သကဲ့သို့ ဝေနေယျသတ္တဝါကို ကြည့်ခြင်း၊ ဟောက်သကဲ့သို့ ရောက်လာသော ပရိသတ်အား တရားဟော၊ အစာရှာထွက်သကဲ့သို့ မရောက်လာသော ဝေနေယျသတ္တဝါတို့၏ အနီးသို့ ချဉ်းကပ်ခြင်းတည်း။</p> <p>လောက၌ ပွင့်တော်မူ၏ သတ္တလောကယူ ဆုတောင်းသည်မှ ဗောဓိပလ္လင်တိုင်အောင် အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ပွင့်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ပွင့်ပြီး။</p> <p>အများအားဖြင့် ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ကြ အရိယာနတ်များကား အာသဝကုန်ပြီး၍ စိတ်မလန့်၊ သံဝေဂရှိသူအား အကြောင်းသင့် အားထုတ်ခြင်းကြောင့် ရောက်သင့်</p> <p>စာမျက်နှာ-553 <hr> သောမဂ်ဖိုလ်သို့ ရောက်ရကား ဉာဏ်ထိတ်လန့်မှုလည်း မရှိ၊ အရိယာမဟုတ်သော နတ်များသာ မမြဲဟုနှလုံးသွင်းကြ၍ စိတ်လန့်ခြင်း၊ ဝိပဿနာ အားကြီးစဉ် ဉာဏ်လန့်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ဓမ္မစက်ဟူသည် ပဋိဝေဓ၊ ဒေသနာဟု ဉာဏ် ၂-မျိုးရှိရာ ဤ၌ ဒေသနာဉာဏ်ယူ၊ ဗြဟ္မာ ၁၈-ကုဋေနှင့်တကွ အရှင်ကောဏ္ဍည၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မရခင် ဓမ္မစက်လည်ဆဲ၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်ရလျှင် လည်ပြီးဖြစ်သည်။</p> <p>ပဋိဝေဓဉာဏ်ဟူသည် ဗောဓိပလ္လင်၌ သစ္စာ ၄-ပါးကို အခြင်းအရာ ၁၆-ပါး၊ နည်း ၆-သောင်းတို့ဖြင့် ထိုးထွင်းသိသောဉာဏ်တည်း။ အပြန် ၃-ပါး၊ အခြင်းအရာ ၁၂-ပါးရှိသော ဓမ္မစက်ကို လည်စေသော ဉာဏ်ကား ဒေသနာဉာဏ်ဖြစ်သည်၊ ထိုဉာဏ် ၂-ပါးလုံးပင် ဘုရားရှင်၏ရင်တော်၌သာ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>၄-ပသာဒသုတ်</h3> <p>၁။ အမြတ်တို့၌ ကြည်ညိုခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ အခြေမရှိ၊ အခြေ ၂-ချောင်း၊ ၄-ချောင်း၊ အခြေများစွာရှိသတ္တဝါ၊ ရုပ်ရှိ ရုပ်မဲ့သတ္တဝါ၊ သညာရှိ သညာမဲ့သတ္တဝါ၊ ရုန့်ရင်းသော သညာကား မရှိ၊ သိမ်မွေ့သောသညာမရှိသည် မဟုတ်သော သတ္တဝါအားလုံးတို့ထက် ပူဇော်အထူးကိုခံတော်မူထိုက်သော ဘုရားရှင်ကိုအမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်၏၊ ဘုရားရှင်၌ ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>၂။ အပြုပြင်ခံ သင်္ခတတရားရှိသမျှတို့ထက် အင်္ဂါ ၇-ပါးရှိ အရိယမဂ်ကို အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်၏၊ အရိယမဂ်၌ ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>၃။ အပြုပြင်ခံသင်္ခတတရား၊ အပြုပြင်ကင်းသော အသင်္ခတတရား ရှိသမျှတို့ထက် ရာဂဟူသော ယစ်ခြင်းကင်းရာ မွတ်သိပ်ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ရာ အတွယ်အတာကို ပယ်ခွာရာ ဝဋ်မြစ်ပြတ်ရာ တဏှာကုန်ကင်းချုပ်ရာ ငြိမ်းအေးရာနိဗ္ဗာန်ကို အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်၏၊ နိဗ္ဗာန်၌ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>၄။ အပေါင်းသံဃာ ဂိုဏ်းဂဏရှိသမျှတို့ထက် အဝေးမှဆောင်လာ၍လည်း ပေးလှူထိုက်ကုန်သော ဧည့်သည်ဖို့ထားသောဝတ္ထုကို ပေးလှူထိုက်ကုန်သော တမလွန်ဖို့ရည်မြော်သောအလှူကို ခံထိုက်ကုန်သော သတ္တဝါများ၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်ကုန်သော အစုံအားဖြင့် ၄-စုံ၊ ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ၈-ပါး ဘုရားသားတော် သံဃာတော်ကို အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်ပါ၏။ သံဃာတော်၌ ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း အမြတ်၌ ကြည်ညိုသည် မည်ကုန်၏၊ အမြတ်၌ကြည်ညိုသူတို့အားမြတ်သောအကျိုးသည် ဖြစ်၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>စာမျက်နှာ-554 <hr> အမြတ်ဂုဏ်ကို သိကုန်၍ အမြတ်၌ ကြည်ညိုသူတို့အားလည်းကောင်း၊ ဘုရား တရား သံဃာ၌ ကြည်ညို ပေးလှူသူတို့အားလည်းကောင်း၊ မြတ်သောကောင်းမှုသည် တိုးပွား၏၊ မြတ်သော အသက်ရှည်ခြင်း၊ အဆင်းလှခြင်း၊ အခြံအရံများခြင်း၊ ကျော်စောခြင်း၊ ချမ်းသာခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ကိုယ်အား ဉာဏ်အားသည်လည်းကောင်း တိုးပွား၏၊ ရတနာသုံးပါးအား ပေးလှူတတ်သော ပညာရှိသော လူ နတ်သည် အမြတ်သို့ရောက်သည်ဖြစ်၍ မွေ့လျော်ရလေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <h3>၅-ဝဿကာရသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ရှဉ့်နက်တို့ကို အစာကျွေးရာဖြစ်သော ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရောက်လာသော မဂဓတိုင်း၏အမတ်ကြီးဖြစ်သော ဝဿကာရပုဏ္ဏားက ဘုရားရှင်အား တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို မြတ်သော ပညာရှိ ယောက်ျားဟု ကျွန်ုပ်တို့ ပညတ်ကြပါ၏၊ တရား ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>ဤလောက၌ အကြင်သူသည် ထိုထို အကြားအမြင်ဖြင့် အကြားအမြင်များရှိ၏။ ဤသည်ကား ဤစကား၏ အနက်၊ ဤစကား၏ အဓိပ္ပာယ်တည်းဟု ထိုထို စကား၏ အနက်ကို သိ၏၊ သတိရှိ၏၊ ကြာမြင့်စွာက ပြုခဲ့သော အမှုစကားကို အောက်မေ့နိုင်၊ အပြန်ပြန်အောက်မေ့နိုင်၏။ လူမှုရေးရာတို့၌ ကျွမ်းကျင်၏၊ မပျင်းရိ၊ ပြုဖွယ်ကိစ္စတို့၌ သင့် မသင့်အကြောင်းကို ဆင်ခြင်နိုင်သော ဉာဏ်ရှိ၏။ ကိုယ်တိုင်ပြုစွမ်းနိုင်၏၊ သူတပါးကို စီမံစွမ်းနိုင်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့ပါတည်း။ အကျွန်ုပ်တို့၏ စကား ကောင်းချီးခေါ်သင့်လျှင် အရှင်ဂေါတမသည် ကောင်းချီး ခေါ်တော်မူပါ၊ တားမြစ်သင့်လျှင် တားမြစ်တော်မူပါဘုရားဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် သင့်စကားကို ကောင်းချီးလည်း မခေါ်၊ တားလည်း မတား၊ တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို မြတ်သော ပညာရှိယောက်ျားဟု ငါဘုရား ပညတ်၏၊ တရား ၄-မျိုးမှာ-ဤလောက၌ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် လူအများ စီးပွားရှိရန်၊ ချမ်းသာရန် ကျင့်၏။</p> <p>ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် လူများအပေါင်းကို ကောင်းသောသဘော အပြစ်မရှိသောသဘောဖြစ်သော အရိယမဂ်၌ တည်စေတတ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် လိုသောအကြံကို ကြံ၏။ မလိုသော အကြံကို မကြံ၊ လိုသောအတွေးကို တွေး၏၊ မလိုသော အတွေးကို မတွေး၊ ဤသို့ ကြံစည်ခြင်း၌ စိတ်၏လေ့လာခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>ဈာန် ၄-ပါးတို့ကို လိုတိုင်း မငြိုမငြင် မပင်မပန်း ရ၏၊ အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်လျက်နေ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>စာမျက်နှာ-555 <hr> အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ အရှင်သည် ဤစကားကို ကောင်းစွာ ဟောအပ်ပါပေ၏၊ အကျွန်ုပ်တို့သည် အရှင့်ကို ဤ ၄-မျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံ၏ဟု မှတ်ပါကုန်၏၊ အရှင်ဂေါတမသည် လူအများ စီးပွားရှိရန် ချမ်းသာရန် ကျင့်၏။(လ)ရောက်လျက်နေရပါ၏ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ သင်သည် စင်စစ် ငါ့ဂုဏ်ကို ထိပါးပုတ်ခတ်လျက် ဤစကားကို ဆိုဘိ၏၊ အမှန်အားဖြင့် ငါသည်သာ သင့်အား ပြောကြားအံ့၊ ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် လူများ စီးပွားရှိရန် ချမ်းသာရန် ကျင့်၏၊ (လ) ရောက်လျက်နေ၏ဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>အကြင်မြတ်စွာဘုရားသည် သတ္တဝါအားလုံး၏ သေမင်းကျော့ကွင်းမှ လွတ်ကြောင်း မဂ်တရားကို သိပြီး နတ်လူများ၏ စီးပွားဖြစ်သော အရိယာမဂ်တရားကို ထင်ရှားပြတော်မူ၏၊ ယင်းတရားကို စင်စစ် မြင်ရ ကြားရ၍ လူများ ကြည်ညိုကြ၏။<br> မဂ်ဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌ လိမ္မာသော မဂ်ကိစ္စ ပြုပြီးသော အာသဝေါ မရှိ၍ အဆုံးစွန်သောကိုယ်ကို ဆောင်သော ဘုရားရှင်ကို မြတ်သော ပညာရှိ ယောက်ျားဟု ဆိုအပ်၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။ (ပုဏ္ဏားစကားကို လောကီဖြစ်၍ ကောင်းချီး မခေါ်၊ လောကီကျိုးယူ၍ တည်သောကြောင့် တားလည်း မတားဟု ဋ္ဌ၌ ဖွင့်သည်။)</p> <h3>၆-ဒေါဏသုတ်</h3> <p>ဥက္ကဋ္ဌမြို့နှင့် သေတဗျမြို့အကြား ဘုရားရှင် ခရီးရှည် ကြွတော်မူစဉ် အလားတူ ခရီးရှည် သွားသော ဒေါဏပုဏ္ဏားသည် ဘုရား၏ ခြေရာတော်တို့၌ အကန့်တတောင်ရှိသော အကွပ်ပုံတောင်းနှင့်တကွ ဖြစ်ကုန်သော အခြင်းအရာ အားလုံးစုံသော စက်လက္ခဏာများကို မြင်လေသော် “အချင်းတို့၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ ဤခြေရာတို့သည် စစ်စစ် လူခြေရာတို့ မဖြစ်နိုင်ကုန်”ဟု အကြံဖြစ်၏။</p> <p>ဘုရားရှင်လည်း လမ်းမှဖဲ၍ သစ်ပင်တပင်ရင်း တင်ပျဉ်ခွေထိုင် သီတင်းသုံးစဉ် ဒေါဏပုဏ္ဏားသည် ခြေရာတော် အစဉ်လိုက်လာရာ သစ်ပင်ရင်း၌ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော ကြည်ညိုစိတ်ကို ဖြစ်စေနိုင်သော ငြိမ်သက်သော ဣန္ဒြေစိတ်ရှိသော မြတ်သော အရဟတ္တဖိုလ် ယင်းနှင့်ယှဉ်သော သမာဓိသို့ ရောက်လျက် ယဉ်ကျေးစောင့်စည်း ထိန်းသိမ်းပြီးသော ဣန္ဒြေရှိသော ဆင်ပြောင်ကြီးအလား ထိုင်နေသော ဘုရားကိုမြင်၍ ချဉ်းကပ်ပြီး အရှင်သည် နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်လောဟု လျှောက်ရာ ငါသည် နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>အရှင်သည် ဂန္ဓဗ္ဗနတ် ဘီလူး လူ ဖြစ်လိမ့်မည်လောဟု နောက်ထပ် ၃-ကြိမ် လျှောက်ပြန်ရာ ငါသည် လူဖြစ်လိမ့်မည် မဟုတ်ဟု ၃-ကြိမ်လုံး ပယ်၍ မိန့်တော်မူ<br> <br>စာမျက်နှာ-556 <hr> လိုက်သည်။ အရှင်သည် နတ်စသည် ဖြစ်လိမ့်မည်လောဟု မေးလတ်သော် ငါသည် နတ်စသည် ဖြစ်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု ၃-ကြိမ်လုံးပယ်၍ မိန့်တော်မူ၏။ သို့ဖြစ်လျှင် အရှင်သည် ဘယ်သို့သောပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်ပါလိမ့်မည်နည်းဟု လျှောက်ပြန်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် နတ်စသည်ဖြစ်ရာသော အာသဝေါတရားတို့ကို ပယ်နုတ်ပြီးပြီ နောင်တဖန် မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိပြီ၊ ရေ၌ပေါက်၍ ရေ၌ကြီးသော ဥပ္ပလကြာ၊ ပဒုမ္မာကြာ၊ ပုဏ္ဍရိက်ကြာသည် ရေမှအထက်သို့တက်၍ ရေမလိမ်းကျံဘဲ တည်သကဲ့သို့ လောက၌ဖြစ်၍ လောက၌ ကြီးပွားသော ငါသည် လောကကို လွှမ်းမိုး၍ သင်္ခါရလောကနှင့် လိမ်းကျံ ကပ်ငြိခြင်းမရှိဘဲ နေ၏၊ ထို့ကြောင့် ငါ့ကို ဗုဒ္ဓဟု သိမှတ်လေဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း အလားတူ မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>မြို့ ၂-မြို့အမည် မီးရှူးတိုင်များ ထွန်းညှိ၍ မြို့တည်သောကြောင့် ဥက္ကဋ္ဌမြို့၊ လွန်ပြီးသော ကဿပဘုရား ဖွားမြင်သော မြို့ဖြစ်၍ သေတဗျမြို့မည်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ခရီးရှည်သွား ငါဘုရား ထိုလမ်းကို ခြေတော်ရာချသွားလျှင် ဒေါဏပုဏ္ဏားမြင်ပြီး ငါထိုင်ရာအထိလာ ပုစ္ဆာမေးလိမ့်မည်၊ ငါဘုရား တရားဟောသဖြင့် အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ ပုဒ်တသောင်းနှစ်ထောင်ရှိ ဒေါဏပုဏ္ဏား ကြုံးဝါးချက် ဂုဏ်ကျေးဇူးကိုဆို၍ ငါဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံလျှင် ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး၌ ဖြစ်သော ငြင်းခုံပွဲကြီးကို ငြိမ်းစေပြီး ဓာတ်တော်များကို ဝေဖန်လိမ့်မည်ဟု မြင်၍ ကြွသည်။</p> <p>ဒေါဏပုဏ္ဏား ခရီးသွား ဗေဒင် ၃-ပုံ လေ့လာပြီး တပည့် ၅၀၀-ကို ပို့ချပြီး နံနက်စောစောထ ကိုယ်လက်သုတ်သင်ကာ တသိန်းတန် ပုဆိုးဝတ်၊ ငါးရာတန် ကိုယ်ဝတ်ကိုရုံ၊ သဲကြိုးနီဖိနပ်ကိုစီး၍ တပည့် ၅၀၀-ခြံရံပြီး ထိုလမ်းကြွသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နင်းတိုင်း ခြေတော်ရာမထင် သိမ်မွေ့အားကြီး လူများ သနားသောကြောင့်တည်း၊ ဋ္ဌ-ဘုရားရှင်တို့၏ အရေတော် သိမ်မွေ့ရကား နင်းရာအရပ်သည် လဲ ဝါဂွမ်း ထိရာအရပ်လိုဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မထင်၊ အားကြီးသောလေကဲ့သို့ လျင်မြန်သော သိန္ဓောမြင်း၏ ပဒုမ္မာကြာပေါ်၌ နင်းသွားသလို အားကြီးသောကြောင့် ဘုရားရှင် နင်းရာသည် နင်းသာဖြစ်၍မထင်၊ ဘုရားရှင်တို့၏ ခြေရာတော်ကို လူများနင်းဝံ့၊ ခရီးသွားပျက်မည်၊ ခြေရာထင်သော်မှ ကွယ်ပျောက်ရသည်၊ ထို့ကြောင့်တည်း။</p> <p>ဘုရားအဓိဋ္ဌာန်ကြောင့် မည်သူမြင်စေဟု အဓိဋ္ဌာန်၍သာ မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားလို ဤဒေါဏပုဏ္ဏားလည်း မြင်ရသည်။<br> ဆင်ပြောင်အလား ဘုရားရှင် ဆန္ဒာဂတိ စသည်တို့သို့ မလိုက်၊ ပယ်ပြီး ကိလေသာ တဖန်ပြန်မလာ၊ အပြစ်ကိုမပြုတတ်၊ အားကြီးသောအနက်၊ ဤ ၄-ပါးတို့ကြောင့် နာဂသဒ္ဒါကို ဤသို့ ပြန်ဆိုပြန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-557 <hr> အနာဂတ်ကိုမေးသောကြောင့် အရှင်ဘုရားသည် နတ်လောဟု မေးလျှင် ပြီးပါလျက် အနာဂတ်ပါဝင်ပြီး “နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်လော” ဟု မေးခြင်းကြောင့် အမေးအားလျော်စွာ နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု ဖြေတော်မူသည်။</p> <p>ဤသုတ်အဆုံးဝယ် ဘုရားရှင် ကြိုတင် မြင်တော်မူသည့်အတိုင်း ဒေါဏပုဏ္ဏား အနာဂါမ်ဖြစ်၊ ပုဒ်တသောင်း နှစ်ထောင်တို့ဖြင့် ဒေါဏပုဏ္ဏား ကြုံးဝါးချက်ဟူသော ဂုဏ်ချီးကျူးမှုများ ပြုလုပ်သည်၊ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူလတ်သော် ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးဖြစ်သော ငြင်းခုံပွဲကြီးကို ငြိမ်းစေပြီး ဓာတ်တော်များကို ဝေဖန်ပေးသည်။</p> <h3>၇-အပရိဟာနိယသုတ်</h3> <p>ဤသာသနာတော်၌ သီလနှင့်ပြည့်စုံခြင်း၊ ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားအပ်သော တံခါးရှိခြင်း၊ အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိခြင်း၊ နိုးကြားမှု၌ ယှဉ်ခြင်းဟူသော တရား ၄-မျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မဆုတ်ယုတ်ထိုက်၊ နိဗ္ဗာန်၏ အနီး၌သာ ဖြစ်၏၊ အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် သီလနှင့် ပြည့်စုံသနည်း၊ သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို စောင့်စည်းနေ၏၊ အကျင့်ကျက်စားရာနှင့် ပြည့်စုံ၏။ အပြစ်အနည်းငယ်တို့သော်လည်း ဘေး၌ရှုကာ သိက္ခာပုဒ်တို့ကို ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ကျင့်၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံသတည်း။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားသော တံခါးရှိသနည်း၊ မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကိုမြင်သော် ယောက်ျား မိန်းမဟူသော အမှတ်နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ လက် ခြေ စသော အမှတ်လက္ခဏာငယ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ အကြင်အကြောင်းကြောင့် စက္ခုန္ဒြေကိုမစောင့်စည်းဘဲနေသော ထိုရဟန်းကို အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿဟု ဆိုအပ်ကုန်သော အကုသိုလ် တရားယုတ်တို့သည် အစဉ်လိုက်ကုန်ရာ၏၊ စက္ခုန္ဒြေကို စောင့်စည်းခြင်းငှာ ကျင့်၏။ စောင့်ရှောက်၏၊ စက္ခုန္ဒြေ၌ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။(ကြွင်းဒွါရအာရုံနည်းတူပင်။)ဤသို့ရှုသတည်း။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကို သိသနည်း၊ ရဟန်းသည် သင့်သောအကြောင်းအားဖြင့် ဆင်ခြင်၍ အစာစား၏။ မြူးထူး မာန်ယစ်ရန် တန်ဆာဆင်ရန်မစား၊ အရေအဆင်းဖွံ့ဖြိုးတိုးပွားရန် မစား၊ ဤခန္ဓာရှည်ကြာတည်တံ့ရန် မျှတရန်သာ၊ ဆာလောင်၍ ပင်ပန်းခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ရန်သာ၊ အကျင့်မြတ်ကို ချီးမြှောက်ရန်သာ အစာစား၏၊ ဤသို့စားခြင်းဖြင့် ဝေဒနာဟောင်းကိုလည်း ပယ်ဖျောက်အံ့ ဝေဒနာသစ်ကိုလည်း မဖြစ်စေအံ့၊ ငါ့အား မျှတခြင်း၊ အပြစ်ကင်းခြင်း၊ ချမ်းသာစွာနေရခြင်း ဖြစ်ပေလိမ့်မည်ဟု အစာစား၏၊ ဤသို့ သိသတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-558 <hr> အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် နိုးကြားမှု၌ယှဉ်သနည်း၊ နေ့အခါ စင်္ကြံသွားခြင်း၊ ထိုင်ခြင်း၊ ကုသိုလ်တရားတို့ကို ပိတ်ပင်တတ်သော နီဝရဏတရားတို့မှ စိတ်ကိုသုတ်သင်၏၊ ညဉ့်ဦးယံ၌ စင်္ကြံသွားခြင်း၊ ထိုင်ခြင်းဖြင့် အလားတူသုတ်သင်၏၊ သန်းခေါင်ယံ၌ ခြေတဘက်၌ ခြေတဘက်ကို စဉ်းငယ်လွန်ကာတင်ထား၍ သတိပညာရှိကာ ထအံ့ဟူသောအမှတ်ကို နှလုံးသွင်းလျက် လက်ယာနံတောင်းဖြင့် မြတ်သော အိပ်ခြင်းကိုပြု၏၊ မိုးသောက်ယံ၌ စောစောထ၍ စင်္ကြံသွားခြင်း၊ ထိုင်ခြင်းဖြင့် အလားတူ သုတ်သင်၏။ ဤသို့ယှဉ်သတည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်။</p> <h3>၈-ပတိလီနသုတ်</h3> <p>သီးခြားဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိသစ္စာတို့ကို နုတ်ပယ်ပြီးဖြစ်သော ရှာမှီးခြင်းကို လုံးဝစွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်သော ကာယသင်္ခါရ ငြိမ်းပြီးဖြစ်သော ရဟန်းကို တယောက်တည်း ကိန်းအောင်းသူဟု ဆိုအပ်၏။ အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် သီးခြားဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိသစ္စာတို့ကို နုတ်ပယ်ပြီးဖြစ်သနည်း၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏ များစွာတို့၏ သီးခြားဖြစ်သော သစ္စာများစွာတို့သည် ရှိကုန်၏၊ အဘယ်တို့နည်းဟူမူ-လောကသည်မြဲ၏။ မမြဲ၊ အဆုံးရှိ၏၊ မရှိ၊ ထိုအသက်သည်ပင် ထိုကိုယ်၊ အသက်တခြား ကိုယ်တခြား၊ သတ္တဝါသည် သေပြီးနောက်ဖြစ်၏၊ မဖြစ်၊ ဖြစ်လည်းဖြစ်၊ မဖြစ်လည်း မဖြစ်၊ ဖြစ်သည်လည်းမဟုတ်၊ မဖြစ်သည်လည်းမဟုတ် ဟူသည်တို့တည်း။ ထိုဒိဋ္ဌိသစ္စာအားလုံးတို့ကို ရဟန်းသည် နုတ်ပယ်ပြီး စွန့်ပြီးဖြစ်၏၊ ဤသို့ နုတ်ပယ်ပြီးဖြစ်၏။<br> အဘယ်သို့လျှင် ရှာမှီးခြင်းကို လုံးဝစွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်သနည်း၊ ရဟန်းသည် ကာမဂုဏ်ကိုရှာမှီးခြင်းကို ဘဝကိုရှာမှီးခြင်းကို စွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်၏၊ အကျင့်မြတ်ကို ရှာမှီးခြင်းသည် ငြိမ်း၏၊ ဤသို့ စွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်၏။<br> အဘယ်သို့လျှင် ကာယသင်္ခါရငြိမ်းပြီး ဖြစ်သနည်း၊ ရဟန်းသည် စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍နေ၏၊ ဤသို့ ငြိမ်းပြီးဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် တယောက်တည်း ကိန်းအောင်းသနည်း၊ ရဟန်းသည် ငါဟူသော မာန်ကိုပယ်၏၊ နောင်တဖန် မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိ၏၊ ဤသို့ ကိန်းအောင်းသည် မည်၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူမိန့်။</p> <p>အသီးသီးပယ်သော မဂ်များ ကာမဂုဏ် ရှာမှီးခြင်းကို အနာဂါမိမဂ်ဖြင့်၊ ဘဝရှာမှီးခြင်းကို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် ပယ်တတ်သည်။ အကျင့်မြတ်မှာ လောကီကို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့်ငြိမ်းသည်၊ ဒိဋ္ဌိဆိုင်ရာအကျင့်မြတ်ရှာမှီးမှုကို သောတာပတ္တိမဂ်ဖြင့် ငြိမ်းသည်၊ စတုတ္ထဈာန်ဖြင့် ကာယသင်္ခါရငြိမ်းပြီးသော ရဟန်းသည် ထွက်သက် ဝင်သက် ငြိမ်းပြီးသည်သာတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-559 </p><hr> <h3>၉-ဥဇ္ဇယသုတ်</h3> <p>ဥဇ္ဇယပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ်၊ ဝမ်းမြောက်ဖွယ်ပြောကြားပြီး သင့်ရာမှာ ထိုင်ကာဘုရားရှင်အား “အရှင်ဂေါတမသည်လည်း ယဇ်ပူဇော်ခြင်းကို ချီးမွမ်းသည် မဟုတ်ပါလော”ဟု လျှောက်ရာ ငါဘုရားသည် ယဇ်အားလုံးကို မချီးမွမ်း၊ သို့သော်လည်း ယဇ်အားလုံးကို မကဲ့ရဲ့၊ နွား၊ ဆိတ်၊ သိုး၊ ကြက်၊ ဝက် များကို သတ်ရ၊ သတ္တဝါ အထူးထူး အပြားပြား သေကျေပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်ကြရသော ယဇ်ကို မချီးမွမ်း၊ အကြောင်းမှာ ဤသဘောရှိသောယဇ်ကို ရဟန္တာများ၊ ရဟန္တာဖြစ်ရန် ကျင့်သူများ မချဉ်းကပ်ကုန်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>နွား၊ ဆိတ် စသည်မသတ်ရ၊ သတ္တဝါများစွာ မသေကျေ မပျက်စီးရသော အမြဲလှူနေကျ ဒါနနှင့် မျိုးရိုးစဉ်ဆက် အလှူ ယဇ်ကို ငါချီးမွမ်း၏၊ အကြောင်းမှာ ဤယဇ်သို့ ရဟန္တာများ ရဟန္တာဖြစ်ရန်၊ ကျင့်သူများ ချဉ်းကပ်ကြသောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး အဿမေဓ၊ ပုရိသမေဓ၊ သမ္မာပါသ၊ ဝါဇပေယျ၊ နိရဂ္ဂဠယဇ်ဟူသော ပြုဖွယ်များစွာရှိကြသော ထိုယဇ်ကြီးများ အကျိုးမရှိကုန်၊ ယင်းယဇ်ကြီးများ၌ ဆိတ်၊ သိုး နွား များစွာသတ်ရသဖြင့် ရဟန္တာများ မချဉ်းကပ်ကြ။</p> <p>သတ်ဖြတ်ညှဉ်းဆဲမှု မရှိ၊ အခါခပ်သိမ်း မျိုးရိုးစဉ်ဆက်လှူသော ရဟန္တာများလည်း ချဉ်းကပ်သော ယဇ်သည်သာ အကျိုးကြီးမြတ်၏၊ ပူဇော်သူအား မြင့်မြတ်သည်သာ ဖြစ်၍ ယုတ်ညံ့မှု မဖြစ်၊ ယဇ်သည်လည်း ပြန့်ပြော၍ နတ်များလည်း ကြည်ညိုကြ၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>အဿမေဓယဇ် မြင်းကိုသတ် ညှဉ်းဆဲရာ ယဇ်တည်း၊ ယဇ်တိုင် ၂၁-လုံးရှိ၏။ ယဇ်ပူဇော်ရာ မြေနှင့် ယောက်ျားကို ချန်၊ ကြွင်းစည်းစိမ်များ ပေးလှူသည်။</p> <p>ပုရိသမေဓယဇ် ယောက်ျားကိုသတ် ညှဉ်းဆဲရာ ယဇ်တည်း၊ မြေနှင့်တကူ စည်းစိမ်အားလုံး ပေးလှူသည်။</p> <p>သမ္မာပါသယဇ် ထမ်းပိုးပေါက်၌ ထမ်းပိုးကျည်း လှံတန်ကို ပစ်ချရာ ဖြစ်သော ယဇ်တည်း၊ နေ့စဉ် ထမ်းပိုးကျည်း လှံတန်ကို ပစ်ချ၊ ကျရာအရပ်၌ အရံအတား ပွတ်တိုင်ပြုကာ ရွှေ့ရသော ယဇ်တိုင်စသည်တို့ဖြင့် သရဿတီမြစ်၌ ငုပ်၊ ငုပ်ရာအရပ်မှ နောက်ဆုတ်သွားကာ ပူဇော်အပ်သော ယဇ်အားလုံး၏ အမည်ဖြစ်သည်။</p> <p>ဝါဇပေယျယဇ် ဂါထာမန္တာန်စသည်ဖြင့် စီရင်အပ်သော ထောပတ်၊ ပျားရည် စသော အသောက် သောက်ရာဖြစ်သော ယဇ်တည်း၊ ဆိတ်၊ သိုးစသည် သားကောင် ၁၇-မျိုးဖြင့် ပူဇော်ရ၍ ယဇ်တိုင်မှာ ဥသျှစ်နှစ်တိုင် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-560 <hr> နိရဂ္ဂဠယဇ် ဘဏ္ဍာတိုက် ကျီကြတို့၌ ပိတ်ထားသော တံခါးရွက် မရှိရသော ယဇ်တည်း၊ မြေနှင့် ယောက်ျားပါ စည်းစိမ်အားလုံးကို လှူသည်။ (သိမှတ်ဖွယ်အကျိုး ဘာမျှမရှိ၊ ရှုပ်ရုံသာဖြစ်၍ သင့်ရုံသာ ရေးသည်။)</p> <h3>၁၀-ဥဒါယီသုတ်</h3> <p>ဥဒါယီပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ပြီး သင့်ရာထိုင်နေကာ ဘုရားရှင်အား “အရှင် ဂေါတမသည်လည်း ယဇ်ပူဇော်ခြင်းကို ချီးမွမ်းသည် မဟုတ်ပါလော”ဟု လျှောက်ရာ “ငါသည် အလုံးစုံသောယဇ်ကိုချီးမွမ်းသည်မဟုတ်၊ သို့သော်လည်း မချီးမွမ်းသည်ကား မဟုတ် (ကဲ့ရဲ့သည်ကား မဟုတ်) သေးပေ၊ နွား၊ ဆိတ်စသည်ကို သတ်ရ၊ သတ္တဝါများစွာ သေကြေပျက်စီးရသော ယဇ်ကို မချီးမွမ်း၊ အကြောင်းမှာ ဤယဇ်သို့ ရဟန္တာ၊ ရဟန္တာဖြစ်အောင် ကျင့်သူများ မချဉ်းကပ်ကြသောကြောင့်တည်း။<br> နွား ဆိတ်စသည်ကို မသတ်ရ၊ သတ္တဝါများစွာ မသေကြေ မပျက်စီးရ၊ အမြဲလှူနေကျဒါနနှင့် မျိုးရိုးစဉ်ဆက် အလှူယဇ်ကို ငါချီးမွမ်း၏၊ အကြောင်းကား ဤယဇ်သို့ ရဟန္တာ၊ ရဟန္တာဖြစ်အောင် ကျင့်သူများ ချဉ်းကပ်ကြသောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>ယဇ်၌လည်းကောင်း၊ ထိုမှတပါး ကုတ္တမင်း(သေသူအတွက်လှူ)၌လည်းကောင်း လှူဖွယ်ဝတ္ထုကို လျော်စွာပြု၍ အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်ကုန်သော လယ်မြေကောင်းသဖွယ် အလှူခံတို့၌ ကြည်ညိုစိတ် ရှိသည်ဖြစ်၍ ပူဇော်၏၊ အလှူခံမြတ်တို့၌ ပူဇော်အပ်သော ယဇ်သည် ကောင်းစွာ ပေးလှူ ပူဇော်အပ်၊ ကောင်းစွာ ရောက်သည် မည်၏၊ ပြန့်ပြော၍ နတ်များလည်း ကြည်ညိုကြ၏။ သဒ္ဓါရှင် ပညာရှင်သည် လွှတ်လွှတ် စွန့်ကြဲသောစိတ်ဖြင့် ထိုယဇ်ကို ပူဇော်၍၊ ဆင်းရဲကင်း၍ ချမ်းသာရှိရာ ဘုံသို့ ကပ်ရောက်ရလေသတည်း။</p> <h3>၅-ရောဟိတဿဝဂ်၊ ၁-သမာဓိဘာဝနာသုတ်</h3> <p>သမာဓိပွားများမှု ၄-မျိုးတို့မှာ-ပွားများ လေ့လာအပ်သော် မျက်မှောက်ဘဝ၌ ချမ်းသာစွာ နေရန်ဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှု၊ ဒိဗ္ဗစက္ခု ဉာဏ်အမြင်ကို ရရန်ဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှု၊ သတိသမ္ပဇဉ်အငှာဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှု၊ အာသဝေါတရား ကုန်ရန်ဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှုတို့တည်း။</p> <p>မျက်မှောက် ချမ်းသာစွာနေရန် ပွားများမှုဟူသည် စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်နေခြင်းတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-561 <hr> ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်အမြင်ရရန် ပွားများမှု ဟူသည်...အရောင် အလင်းဟူသော အမှတ် သညာကို နှလုံးသွင်း၏။ နေ့ဟူသော အမှတ်သညာကို ဆောက်တည်၏၊ နေ့အခါ၌ ကဲ့သို့၊ ထို့အတူ ညဉ့်အခါ၌ ညဉ့်အခါ၌ကဲ့သို့၊ ထို့အတူ နေ့အခါ၌ အရောင်အလင်း ဟူသော အမှတ်သညာကို နှလုံးသွင်း၏၊ ဤသို့ ဟင်းလင်းဖြစ်သော မမြှေးမယှက်အပ်သော စိတ်ဖြင့် ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ် အရောင်အလင်းနှင့် တကွသော စိတ်ကို ပွားများ၏၊ ဤသို့ ပွားများမှုတည်း။</p> <p>သတိသမ္ပဇဉ်အလို့ငှာ ပွားများမှုဟူသည်-ရဟန်းအား ဝေဒနာတို့သည် ထင်ထင်ရှားရှားဖြစ်၊ ဉာဏ်အားထင် ချုပ်ကုန်၏၊ သညာဝိတက်တို့သည် ထင်ထင်ရှားရှား ဖြစ်၊ ဉာဏ်အားထင် ချုပ်ကုန်၏၊ ဤသို့ ပွားများမှုတည်း။</p> <p>အာသဝေါတရားများ ကုန်ရန် ပွားများမှုဟူသည်-ရဟန်းသည် ဥပါဒါန်၏ အာရုံဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၌ ရုပ်သည် ဤမျှရှိ၏၊ ရုပ်ဖြစ်ခြင်းသည် ဤသို့ သဘောရှိ၏၊ ရုပ်ချုပ်ခြင်းသည် ဤသို့သဘောရှိ၏ စသည်ဖြင့် ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၏ အဖြစ်အပျက်ကို အဖန်ဖန် ရှုပွားခြင်းတည်း၊ ဤ ၄-ပါးတို့တည်း။ ဤပွားများမှုကို ရည်၍ ပါရာယနဝဂ်၊ ပုဏ္ဏကပြဿနာ၌-</p> <p>အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်အား “လောက၌ အယုတ်အမြတ်တို့ကို ဆင်ခြင်၍ တစုံတခုသော လောက၌ တုန်လှုပ်ခြင်းသည် မရှိ၊ ကိလေသာငြိမ်းပြီးသော အမျက်ထွက်မှု အခိုးမရှိသော ဆင်းရဲကြောင်း ကိလေသာမရှိသော မတပ်မက်သော ထိုရဟန်းသည် ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုခြင်းကို လွန်မြောက်ပြီဟု ငါဆို၏”ဟု ဖြေသည်။</p> <h3>၂-ပဉ္စဗျာကရဏသုတ်</h3> <p>ပြဿနာ ဖြေဆိုခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ ဧကန်ဖြေဆိုရမည့် ဧကံသဗျာကရဏီယပြဿနာ၊ ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ ဖြေဆိုရမည့် ဝိဘဇ္ဈဗျာကရဏီယပြဿနာ၊ ပြန်မေး၍ ဖြေဆိုရမည့် ပဋိပုစ္ဆာဗျာကရဏီယပြဿနာ၊ မဖြေဘဲ ထားရမည့် ဌပနီယဗျာကရဏီယပြဿနာတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး—</p> <p>ထိုထိုအရာ၌ ပြဿနာအားလျော်သော အဖြေကို သိသော ရဟန်းကို အမေး ၄-ပါး၌ လိမ္မာသောရဟန်းဟု ဆိုကြကုန်၏၊ သူတပါး မလွှမ်းမိုးနိုင်သော နက်နဲသော ပညာရှိသည် အကျိုးစီးပွားရှိရာ မရှိရာ ၂-ပါးစုံ၌ လိမ္မာသူ ဖြစ်၏၊ ပညာရှိသည် အကျိုးစီးပွားမဟုတ်သည်ကို ရှောင်ကြဉ်၏၊ အကျိုးစီးပွားကို ယူ၏၊ အကျိုး ၂-ပါးကို သိခြင်းကြောင့် ပညာရှိကို “ပဏ္ဍိတ”ဟု ဆိုအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-562 </p><hr> <h3>၃-ပဌမကောဓဂရုသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်းကို အလေးပြု၍... လာဘ်ရခြင်းကို အလေးပြု၍....အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-သူတော်ကောင်း တရားကို အလေးပြု၍ အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ...၍ သူ့ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်း၌ အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်....၍ လာဘ်ရခြင်းကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ...၍ အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>အမျက်ထွက်ခြင်း စသည်ကို အလေးပြုသူ ရဟန်းများသည် ဘုရား၏ တရားတော်၌ မကြီးပွားကုန်၊ အကြင်ရဟန်းတို့သည်ကား သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြုနေခဲ့ကြကုန်ပြီ၊ နေကြကုန်ဆဲ၊ ထိုရဟန်းများသာ ကြီးပွားကြ၏။</p> <h3>၄-ဒုတိယကောဓဂရုသုတ်</h3> <p>သူယုတ်တို့၏ တရား ၄-မျိုးမှာ-အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုခြင်း၊ သူ့ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်းကို...လာဘ်ရခြင်းကို...အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတရား ၄-မျိုးမှာ-သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြု၍ အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးမပြုခြင်း၊ သူတော်ကောင်း... သူ့ကျေးဇူး ချေဖျက်ခြင်းကို..ခြင်း၊ သူတော်ကောင်း... လာဘ်ရခြင်းကို..ခြင်း၊ သူတော်ကောင်း... အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးမပြုခြင်းတို့တည်း။</p> <p>အမျက်ထွက်ခြင်း စသည်ကို အလေးပြုသူ ရဟန်းများသည် လယ်ကောင်း၌ ပုပ်သော မျိုးစေ့ မကြီးပွားသကဲ့သို့ သူတော်ကောင်းတရား၌ မကြီးပွားကုန်၊ အကြင်ရဟန်းတို့သည်ကား သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြုနေခဲ့ကြကုန်ပြီ၊ နေကြကုန်ဆဲ၊ ထိုရဟန်းများသာ အမေးသို့ အစဉ်လိုက်သော ဆေးပင်ကြီးပွားသကဲ့သို့ တရားတော်၌ ကြီးပွားကုန်သတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-563 <hr> ၅-ရောဟိတဿသုတ်</p> <p>မြတ်စွာဘုရား သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရောဟိတဿနတ်သားသည် ညဉ့်ဦးယံအလွန် သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် အဆင်းရှိကာ တကျောင်းလုံး ကိုယ်အရောင်အဝါဖြင့် လင်းစေလျက် ဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး တနေရာရပ်လျက် “အရှင်ဘုရား၊ ပဋိသန္ဓေမနေရာ၊ မအို မသေရာ၊ မရွေ့လျောရာ၊ တဖန် မဖြစ်ရာသော လောက၏ အဆုံးကို ခြေဖြင့် သွားခြင်းဖြင့် သိမြင်ရန် ရောက်ရန် တတ်ကောင်းပါသလော”ဟု လျှောက်ရာ“သိအပ် မြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟုငါမဆို”ဟု ဘုရားရှင်က မိန့်လိုက်၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ ပဋိသန္ဓေမနေရာ စသည် သဘောရှိသော ယင်းလောက၏ အဆုံးကို ခြေဖြင့် သွားခြင်းဖြင့် သိအပ် မြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟု ငါမဆိုဟူသော ဤစကားကို အရှင်ဘုရားသည် အလွန်လျှင် ကောင်းစွာ ဟောအပ်ပါ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ ရှေး၌ ဖြစ်ဖူးသည်ကား တပည့်တော်သည် တန်ခိုးရှိ၍ ကောင်းကင်သွားနိုင်သော မုဆိုး၏သား ရောဟိတဿမည်သော ရသေ့ဖြစ်ခဲ့ပါသည်၊ တပည့်တော် လျင်မြန်ပုံမှာ လေးအတတ် သင်ကြားပြီး၍ လက်ကျင့်ရပြီးသော မင်းပွဲ၌ လေးပညာပြပြီးသော မြဲခိုင်သောလေးရှိသော လေးဆရာသည် မခဲယဉ်းသော မြားပေါ့ဖြင့် ထန်းပင်ရိပ်ကို ဖီလာလွန်စေသည့် ကာလနှင့်အမျှ စကြဝဠာတခုကို လွန်စေနိုင်သော လျင်မြန်ခြင်း ရှိခဲ့ပါသည်။</p> <p>ခြေလှမ်းဖြစ်ပုံမှာ-အရှေ့သမုဒ္ဒရာမှ အနောက်သမုဒ္ဒရာကို လွန်စေနိုင်သော ဝေးက္ခာသောခြေလှမ်း ရှိခဲ့ဖူးပါသည်၊ ဤသို့သော လျင်မြန်ခြင်း ခြေလှမ်းနှင့် ပြည့်စုံသော တပည့်တော်အား“ငါသည် ခြေဖြင့်သွားခြင်းဖြင့် လောက၏အဆုံးသို့ ရောက်ရမည်”ဟု ဤသို့သောစိတ်အလို ဖြစ်ခဲ့ပါ၏။ အသက်တရာ အသက်ကြွင်းရှိသေးသော ထိုတပည့်တော်သည် အနှစ်တရာ အသက်ရှင်လျက် စားသောက်ချိန် ခဲလျက်ချိန်မှတပါး ကျင်ကြီးကျင်ငယ်စွန့်မှု၊ အိပ်စက်ပန်းဖြေ နားနေမှုမှတပါး အနှစ်တရာပတ်လုံးသွားခဲ့ရာ လောကအဆုံး မရောက်ဘဲ စကြဝဠာအကြား၌သာ သေရပါသည်။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ “ပဋိသန္ဓေမနေရာ စသည်သဘောရှိသော ယင်းလောက၏ အဆုံးကို သွားခြင်းဖြင့် သိမြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟု ငါမဆို”ဟူသောဤစကားကို အရှင်ဘုရားသည် အလွန်လျှင် ကောင်းစွာ ဟောတော်မူအပ်ပါပေ၏”ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဒါယကာနတ်သား၊ ပဋိသန္ဓေမနေရာ (လ)လောက၏အဆုံးကို ခြေဖြင့်သွားခြင်းဖြင့် သိမြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟု ငါမဆို၊ လောက၏အဆုံး နိဗ္ဗာန်သို့ မရောက်ဘဲ ဝဋ်<br> <br>စာမျက်နှာ-564 <hr> ဆင်းရဲ၏ အဆုံးပြုခြင်းကိုလည်း ငါမဆို၊ စင်စစ်အားဖြင့် သညာလည်း ရှိ၊ စိတ်လည်း ရှိသော တလံမျှလောက်သော ဤခန္ဓာကိုယ်၌သာလျှင် လောကကို လည်းကောင်း၊ လောက ဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကို လည်းကောင်း၊ လောက၏ ချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်ကို လည်းကောင်း၊ လောက၏ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန် ရောက်ကြောင်းအကျင့်ကို လည်းကောင်း ငါ ပညတ်၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူမိန့်သည်။</p> <p>လောက၏အဆုံး ဘုရားရှင်က သင်္ခါရလောက၏ အဆုံးကိုရည်၍ မိန့်သည်။ နတ်သားကား စကြဝဠာ၏အဆုံးကိုမေးသည်၊ သို့သော်လည်း အမေးအဖြေညီသည်ဟု နတ်သားထင်ပြီး ရွှင်လန်းစွာ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွစသည် လျှောက်သည်။</p> <p>လေးအတတ်သင်ကြား ၁၂-နှစ်ပတ်လုံး သင်ကြားထားသည်၊ ထို့ကြောင့် တဥသဘမျှ၌လည်း သားမြီးဖျားကို ပစ်နိုင်စွမ်းရှိ၍ လက်ကျင့်ရပြီးလည်း ဖြစ်သည်။</p> <p>အရှေ့သမုဒ္ဒရာမှ အနောက်သို့ အရွှေစကြဝဠာနှုတ်ခမ်း၌ တည်၍ ခြေဆန့်လျှင် အနောက်စကြဝဠာနှုတ်ခမ်းရေး လွန်ကျ၊ ဒုတိယခြေလှမ်းလျှင် တပါးသော စကြဝဠာနှုတ်ခမ်းရေး လွန်ကျသည်။</p> <p>စားသောက်ချိန်မှတပါး မကြာပုံပြသည်။ ဆွမ်းခံချိန်ရောက်လျှင် ကမ်းနွယ်တံပူကိုခဲ၊ အနောတတ်အိုင် ခံတွင်းဆေး၊ အချိန်ရောက်လျှင် မြောက်ကျွန်း ဆွမ်းခံကြွ၊ စကြဝဠာမျက်နှာရစ်၌ ထိုင်ဆွမ်းစား၊ ခဏအပန်းဖြေပြီး တဖန်သွားသည်။</p> <p>နှစ် ၁၀၀-အသက်ကြွင်းရှိ သက်တမ်းရှည်ချိန် ဖြစ်သည်၊ စကြဝဠာအဆုံး နှစ်တရာလုံးသွား မရောက်ဘဲသေ၊ ဤစကြဝဠာ၌ပင် ပြန်လာဖြစ်သည်။</p> <p>တလံမျှသောဤခန္ဓာ မြက်ထင်းစသည်တို့၌ သစ္စာ ၄-ပါးကို ငါမပညတ်ဟု ပြ။</p> <h3>၆-ဒုတိယရောဟိတဿသုတ်</h3> <p>ပဌမသုတ်ဟောပြီးနောက် မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုညဉ့်လွန်မြောက်သဖြင့် ရဟန်းများကို သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ ရောဟိတဿနတ်သား လျှောက်ထားပုံ ဘုရားပြန်လည် မိန့်ကြားပုံများကို အပြည့်အစုံပြန်ဟောသည်။</p> <h3>၇-သုဝိရသုတ်</h3> <p>အလွန့်အလွန် ဝေးသောအရာ ၄-မျိုးမှာ-ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး၊ သမုဒ္ဒရာ၏ ဤမှာဘက်ကမ်းနှင့် ဟိုမှာဘက်ကမ်း၊ နေထွက်ရာအရပ်နှင့် နေဝင်ရာအရပ်၊ သူတော်ကောင်းတို့နှင့် သူယုတ်တို့၏ တရားတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-565 <hr> အထက် ၃-မျိုးထက် စတုတ္ထအဝေးကို စင်စစ်အလွန်ဝေး၏ဟု ဆိုကုန်၏၊ သူတော်ကောင်းတို့နှင့် ပေါင်းဖော်ခြင်းသည် မပျက်စီးသော သဘောရှိ၏၊ သူတော်ကောင်းတရားတည်သမျှအတိုင်း မပျက်စီးသည်သာဖြစ်၏၊ သူယုတ်မာတို့နှင့် ပေါင်းဖော်ခြင်းသည် လျင်စွာပျက်စီး၏၊ ထို့ကြောင့် သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားသည် သူယုတ်မာတို့မှ ဝေး၏။</p> <p>ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး မြေကြီးမှ ကောင်းကင်မည်သည် မဝေးလှ၊ လက် ၂-သစ်မျှသာ ဖြစ်သော်လည်း မကပ်ငြိသောအနက်ကြောင့် အလွန့်အလွန် ဝေး၏ဟု ဆိုအပ်၏၊ သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါးစသော ဗောဓိပက္ခိယ ၃၇-ပါးကို သူတော်ကောင်းတရား၊ ၆၂-ပါးသော မိစ္ဆာအယူကို သူယုတ်မာတရားဟု သိ။</p> <h3>၈-ဝိသာခသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ပဉ္စာလပုဏ္ဏေးမ၏ သား အရှင် ဝိသာခသည် စည်းဝေးရာအရပ်၌ ရဟန်းအပေါင်းကို သန့်ရှင်းသော အပြစ်ကင်း၍ ကျပေါက်ခြင်းမရှိသော အနက်ကို သိစေတတ်သော ဝဋ်ကင်းရာနိဗ္ဗာန်၌ အကျုံးဝင်သော ဝဋ်ကိုမမှီသော ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့သော တရားစကားဖြင့် အကျိုးစီးပွားကို သိမြင်စေလျက် တရားကို ဆောက်တည်စေကာ တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန်ရွှင်လန်းစေ၏။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင် ကြွလာ ထိုင်နေတော်မူပြီး ရဟန်းများကို ရဟန်းတို့၊ စည်းဝေးရာ ဇရပ်၌ အဘယ်ရဟန်းသည် သန့်ရှင်းသော တရားစကားဖြင့် တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန် ရွှင်လန်းစေသနည်းဟု မိန့်တော်မူရာ အရှင်ဝိသာခပါဘုရားဟု ပြန်လျှောက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က-အရှင်ဝိသာခအား “ဝိသာခ၊ ကောင်း၏၊ ကောင်း၏၊ သင်သည် ကောင်းစွာသာလျှင် ရဟန်းအပေါင်းကို သန့်ရှင်းသောတရားစကားဖြင့် တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန်ရွှင်လန်းစေပေ၏”ဟု မိန့်။</p> <p>လူမိုက်တို့နှင့် ရောနှောသော ပညာရှိကို စကားမပြောမူမညာရှိဟု မသိကြကုန်၊ စကားပြောခဲ့လျှင်လည်း အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို ဟောကြားသော်သာ ပညာရှိဟု သိကုန်၏။</p> <p>လောကုတ္တရာတရားကို ဟောပြော ထွန်းလင်းစေရာ၏၊ အရိယာ သူတော်ကောင်းတို့၏ တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်သော တရားကို ချီးမြှောက်ရာ၏၊ အရိယာ သူတော်ကောင်းများသည် ကောင်းစွာဟောအပ်သော တရားတံခွန်ရှိကုန်၏၊ တရားတော်သည် အရိယာသူတော်ကောင်းတို့၏ တံခွန်ပေတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-566 <hr> တံခွန်ဟူသည် အထက်သို့ မြင့်တက်သောကြောင့် လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါးကို ခေါ်သည်။</p> <h3>၉-ဝိပလ္လာသသုတ်</h3> <p>သညာ၊ စိတ်၊ အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-မမြဲရာ၌ မြဲ၏ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း၊ ဆင်းရဲရာ၌ ချမ်းသာဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း၊ အတ္တမဟုတ်ရာ၌ အတ္တဟုတ်၏ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း၊ မတင့်တယ်ရာ၌ တင့်တယ်၏ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သညာ စိတ် အယူ၏ မဖောက်ပြန်ခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-မမြဲရာ၌ မမြဲဟု၊ ဆင်းရဲရာ၌ ဆင်းရဲဟု၊ အတ္တမဟုတ်ရာ၌ အတ္တမဟုတ်ဟု၊ မတင့်တယ်ရာ၌ မတင့်တယ်ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ မဖောက်ပြန်ခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသည် ဖျက်ဆီးအပ်ကုန်သောစိတ် ပျံ့လွင့်ကုန်သော သညာ ဖောက်ပြန်သူတို့သည် မမြဲရာ၌ မြဲ၊ ဆင်းရဲရာ၌ ချမ်းသာ၊ အတ္တမဟုတ်ရာ၌ အတ္တ၊ မတင့်တယ်ရာ၌ တင့်တယ်၏ဟု အမှတ်ရှိကုန်၏။ ထိုလူတို့သည် မာရ်မင်း၏ ယောဂ ၄-ပါးနှင့် ယှဉ်ကုန်ရကား နိဗ္ဗာန်သို့ မရောက်ကုန်၊ ဖြစ်သေသို့ရောက်ကာ သံသရာသို့ သွားကြရကုန်၏။</p> <p>အရောင်အလင်းကိုပြုကာ ပွင့်လာသော ဘုရားရှင်တို့သည် ဆင်းရဲငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း သစ္စာ ၄-ပါးကို ပြကုန်၏၊ ထိုဘုရားတို့၏တရားကို ကြားနာရကုန်သည်ရှိသော် ထိုပညာရှိများသည် မိမိစိတ်ကို တဖန် ရကြကုန်သည်ဖြစ်၍ မမြဲရာကို မမြဲစသည်ဖြင့် အယူမှန်ကို ဆောက်တည်ကုန်သည်ဖြစ်၍ ဆင်းရဲအားလုံးကို လွန်မြောက်ကြကုန်သတည်း။</p> <h3>၁၀-ဥပက္ကိလေသသုတ်</h3> <p>လ နေတို့၌ ညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုးမှာ-တိမ်တိုက်၊ ဆီးနှင်း၊ အခိုးနှင့်မြူ၊ ရာဟု အသူရိန်တို့တည်း။ ယင်းညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် ညစ်နွမ်းကုန်သော လ နေတို့သည် အရောင်မထွက်၊ မတောက်ပ၊ မတင့်တယ်ကုန်။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ရဟန်း ပုဏ္ဏားတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုးတို့မှာ- သေရည်သေရက် သောက်ကုန်လျက် မရှောင်ကြဉ်ကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏား အချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤသေအရက်ကို သောက်ခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ မေထုန်အကျင့်ကို မှီဝဲလျက် မရှောင်ကြဉ်ကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤမေထုန်မှီဝဲခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ရွှေငွေကိုသာယာကုန်လျက် ခံယူခြင်းမှမရှောင်ကြဉ်ကုန်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-567 <hr> ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤရွှေငွေကို ကိုင်ခံသာယာခြင်းသည် လည်းကောင်း၊ မှားသောအသက်မွေးခြင်းဖြင့် အသက်မွေးကုန်လျက် မရှောင်ကြဉ်ကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤမှားသော အသက်မွေးခြင်းသည် လည်းကောင်း ညစ်နွမ်းကြောင်းတည်း။ ယင်းညစ်နွမ်းကြောင်းတို့ဖြင့် ညစ်နွမ်းကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် အရောင်မထွက် မတောက်ပ မတင့်တယ်ကုန်ဟု မိန့်။</p> <p>ရာဂဒေါသတို့ဖြင့် ညစ်နွမ်းကုန်လျက် အဝိဇ္ဇာ အပိတ်ခံရကုန်သော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် သေအရက်သောက်၊ မေထုန်မှီဝဲ၊ ရွှေငွေခံယူ၊ အသက်မွေးမှု မှားကာ အရောင်မထွက် မတောက်ပ မစင်ကြကုန်၊ မြူနှင့်တကွ ဖြစ်ကုန်၏၊ တောသမင်နှင့် တူကုန်၏၊ ထိုညစ်နွမ်းကြောင်းတို့ကို ဘုရားရှင် ဟောတော်မူ၏။</p> <p>အမိုက်တိုက်ဖြင့် မြှေးယှက်ကာ တဏှာကျွန်ဖြစ်လျက် တဏှာကြိုးရှိသူတို့သည် ကြမ်းသောအတ္တဘောကို တိုးပွားစေလျက် ဘဝသစ်ကို တဖန် ယူကြကုန်သတည်း။</p> <p>ရာဟုအသူရိန် ယင်းကား လ နေနှင့် ထိရောက်သော ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်၍ ရှေး ၃-မျိုးကား မထိရောက်သော ညစ်နွမ်းကြောင်းများ ဖြစ်ကြသည်၊ ရဟန်း ပုဏ္ဏားများအတွက် ဂုဏ်ရောင်မထွက် မတောက်ပ၊ မတင့်တယ်ခြင်းယူ။</p> <h3>၂-ဒုတိယသုတ် - ၅၀(၆)</h3> <h3>၁-ပုညာဘိသန္ဒဝဂ်</h3> <h3>၁-ပဌမ ပုညာဘိသန္ဒသုတ်</h3> <p>သာဝတ္ထိနိဒါန်း ကောင်းမှုအထုကုသိုလ်အယဉ် ၄-မျိုးတို့သည် ချမ်းသာကို ဆောင်တတ်၊ အာရုံကောင်းကို ပေးတတ်၊ ချမ်းသာကျိုးရှိ နတ်ပြည်၌ ဖြစ်စေတတ်ကုန်သည်ဖြစ်၍ အလိုရှိဖွယ် နှစ်သက်ဖွယ် မြတ်နိုးဖွယ်အလို့ငှာ၊ စီးပွားချမ်းသာ အလို့ငှာ ဖြစ်ကုန်၏။ ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>အတိုင်းအရှည်မရှိသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် ယှဉ်သော သမာဓိကို ပြည့်စုံစေ၍ နေသော ရဟန်းသုံးဆောင်သော သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးပစ္စည်း ဒါယကာ၏အတိုင်းအရှည်မရှိသော ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်တို့တည်း။</p> <p>ဤကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ် ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာ သာဝက၏ ကောင်းမှုပမာဏကို ဤမျှလောက်သာဟု ယူခြင်းငှာ မလွယ်၊ စင်စစ်အားဖြင့် မရေတွက်မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ကြီးစွာသော ကောင်းမှုအစုဟူ၍သာလျှင် ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ မဟာသမုဒ္ဒရာ၌ “ဤမျှလောက် ကုမ္ဘစား ပမာဏရှိရေတို့”ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ “ဤမျှလောက် ကုမ္ဘစား အရာ အထောင် အသိန်း ပမာဏရှိရေတို့”ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရေ၏<br> <br>စာမျက်နှာ-568 <hr> ပမာဏကို ယူခြင်းငှာ မလွယ်၊ စင်စစ်အားဖြင့် မရေမတွက် မနှိုင်းယှဉ်နိုင်၊ ကြီးစွာသော ရေအစုဟူ၍သာ ရေတွက်ခြင်းသို့ရောက်သကဲ့သို့တည်း ဟု မိန့်။ ရေများစွာကို ဆောင်တတ်သော ကုမ္ဘစားစသည်ဖြင့် မနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ပြင်းထန်သော အသံရှိသော ကြောက်ဖွယ်များစွာရှိသော ရတနာမြတ်တို့၏ တည်ရာလည်းဖြစ်သော သမုဒ္ဒရာသို့ လူပေါင်းများစွာတို့ မှီဝဲရာဖြစ်၍ တသွင်သွင် စီးနေကုန်သော မြစ်များစွာတို့သည် စီးဝင်ကပ်ရောက်ကုန်သကဲ့သို့-</p> <p>ဤအတူ ထမင်း၊ အဖျော်၊ အဝတ်ပုဆိုး၊ အိပ်ရာ နေရာနှင့် အိပ်ရာလွှမ်းတို့ကို လှူတတ်သော ပညာရှိသို့(ရေကိုဆောင်တတ်သော မြစ်တို့သည် သမုဒ္ဒရာသို့ ကပ်ရောက်သကဲ့သို့) ကောင်းမှုအယဉ်တို့သည် စီးဝင်ကပ်ရောက်ကုန်သတည်း။</p> <p>သင်္ကန်းသုံးဆောင်သည်မည်ပုံ သင်္ကန်းလျာအဝတ်ရ၍ အပ်ချည်စသည် မရှိသဖြင့် အဝတ်အတိုင်းထားစဉ်၊ ချုပ်ဆိုးစဉ်၊ ဝတ်ရုံစဉ်၊ ဟောင်း၍အိပ်ရာခင်း သုံးစဉ်၊ အိပ်ရာခင်းမသင့်၍ မြေအခင်းသုံးစဉ်၊ မလျော်တော့၍ ဆုတ်ဖြဲခြေသုတ်ဖုံပြုစဉ် တိုင်အောင် သုံးဆောင်သည်မည်သည်၊ ခြေသုတ်မဖြစ်၍ တံမြက်လှည်း လွှင့်ပစ်မှ ပြတ်စဲတော့သည်။</p> <p>အတိုင်းအရှည်မရှိသော ကောင်းမှုအထု ဒါယကာ၏ ကုသိုလ်စေတနာများပုံကို မိန့်သည်။ မှန်၏၊ ရဟန္တာသည် ငါ့သင်္ကန်းကို ဝတ်ရုံ၏ဟု အဖန်ဖန်အောက်မေ့သောအားဖြင့်ဖြစ်သော စေတနာများခြင်းတည်း။</p> <p>ဆွမ်းသုံးဆောင်ခြင်း ဆွမ်းစားပြီး ၇-ရက်မျှနေ၊ တခြားဆွမ်းမစားသမျှ ထိုဒကာ ဆွမ်းစားသည်မည်သည်။ တခုသော ကျောင်းနေရာ၌လည်း ည နေ့ နေရာစသည်တို့၌ စင်္ကြံသွားသော်လည်း တခြားကျောင်း မယူသေးသမျှ ထိုကျောင်းကိုပင် သုံးဆောင်သည်မည်သည်၊ ဆေးတမျိုးဖြင့် ရောဂါပျောက်သော် တခြားဆေး မစားသေးသမျှ ထိုဆေးကိုပင် သုံးဆောင်သည်မည်သည်။</p> <h3>၂-ဒုတိယ ပုညာဘိသန္ဒသုတ်</h3> <p>ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ် ၄-မျိုးတို့သည် ချမ်းသာကိုဆောင်တတ် (လ) ချမ်းသာအလို့ငှာ ဖြစ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ အရိယာသာဝကသည် “ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သောကြောင့် အရဟံ၊ တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင် မှန်စွာ သိတော်မူသောကြောင့် သမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓ၊ အသိဉာဏ် အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူသောကြောင့် ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္န၊ စကားကောင်းကို ဆိုတော်မူတတ်သောကြောင့် သုဂတ၊ လောကကို<br> <br>စာမျက်နှာ-569 <hr> သိတော်မူတတ်သောကြောင့် လောကဝိဒူ၊ ဆုံးမထိုက်သူကို ဆုံးမတတ်သည့် အတုမဲ့ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်တော်မူသောကြောင့် အနုတ္တရောပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ နတ်လူတို့၏ ဆရာဖြစ်တော်မူသောကြောင့် သတ္ထာဒေဝ မနုဿာနံ၊ သစ္စာ ၄-ပါးကို သိတော်မူတတ်သောကြောင့် ဗုဒ္ဓ၊ ဘုန်းတန်ခိုး ကြီးတော်မူသောကြောင့်လည်း ဘဂဝါမည်တော်မူ၏”ဟု ဘုရားရှင်၌ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော ပဌမ ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်သည် လည်းကောင်း၊</p> <p>အရိယာသာဝကသည် “ဘုရားဟောကြား မြတ်တရားကား ကောင်းစွာဟောထားသော တရားတော်ပါပေတည်း၊ ကိုယ်တိုင်သိမြင်နိုင်သော၊ အခါမလင့် အကျိုးပေးတတ်သော၊ လာလှည့် ရှုလှည့်ဟု ပြထိုက်သော၊ မိမိ၏ကိုယ်ထဲ၌၊ စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်သော အရိယာပညာရှိများသာ ကိုယ်စီ ကိုယ်ငှ သိနိုင် ခံစားနိုင်သော တရားတော်ပါပေတည်း” ဟု တရားတော်၌ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော ဒုတိယကောင်းမှုအထု ကောင်းမှုအယဉ်သည် လည်းကောင်း၊</p> <p>အရိယာသာဝကသည် “ဘုရားရှင်၏ တပည့်သား သံဃာတော်သည် ကောင်းစွာကျင့်၊ ဖြောင့်မတ်စွာကျင့်၊ မှန်စွာကျင့်၊ လျော်ကန်အောင် ကျင့်တော်မူပါပေ၏၊ ၄-စုံ ၈-ပါး တပည့်သား သံဃာတော်သည် အဝေးမှ ယူဆောင်၍မူလည်း ပေးလှူထိုက်ပါပေ၏၊ ဧည့်သည်ဖို့ စီမံထားသော ဝတ္ထုကိုလည်း ပေးလှူထိုက်ပါပေ၏။ တမလွန်ရှည်မြော်သော အလှူကို ခံတော်မူထိုက်ပါပေ၏၊ လက်အုပ်ချီခြင်းငှာထိုက်ပါပေ၏၊ သတ္တဝါအပေါင်း၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံးလယ်မြေ ဖြစ်တော်မူပါပေ၏” ဟု သံဃာတော်၌ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုခြင်းနှင့်ပြည့်စုံသော တတိယ ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>အရိယာသာဝကသည် မကျိုးမပေါက် မပြောက်မကျားကုန်သော တဏှာကျွန်အဖြစ်မှ တော်လှန်ကုန် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်ကုန်သော မှားသောအားဖြင့် မသုံးသပ်အပ်၊ သမာဓိကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော အရိယာများ နှစ်သက်အပ်သော သီလနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသော စတုတ္ထကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်သည်လည်းကောင်း ချမ်းသာကိုဆောင်တတ် (လ) ချမ်းသာအလို့ငှာ ဖြစ်၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း ဟု မိန့်။</p> <p>ဘုရားရှင်၌ မတုန်လှုပ်သော သဒ္ဓါရှိသော ကောင်းမြတ်၍ အရိယာများ နှစ်သက်ချီးမွမ်းအပ်သော သီလရှိသော သံဃာတော်၌ ကြည်ညို၍ ဖြောင့်မတ်သော ဉာဏ်အမြင်ရှိသူကို မဆင်းရဲသူဟု လည်းကောင်း၊ ထိုသူ၏အသက်ရှင်နေခြင်းကို အချည်းနှီးမဟုတ်ဟု လည်းကောင်း ဆိုကုန်၏။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမကို အောက်မေ့သော ပညာရှိသည် ယုံကြည်ခြင်းကို လည်းကောင်း၊ သီလကိုလည်းကောင်း၊ ကြည်ညိုခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ သစ္စာ ၄-ပါး မြင်ခြင်းကိုလည်းကောင်း အားထုတ်ရာ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-570 </p><hr> <h3>၃-ပဌမ သံဝါသသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် မဓုရမြို့နှင့် ဝေရဉ္ဇာပြည်အကြား ခရီးရှည်ကြွစဉ် သူကြွယ် သူကြွယ်မ များစွာတို့လည်း မင်္ဂလာဆောင်ရန် ထိုလမ်းသွားကြရာ ခရီးလမ်းမှဖဲ၍ သစ်ပင်ရင်း၌ ထိုင်နေသော ဘုရားရှင်ကိုမြင်၍ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး ထိုင်နေကြခိုက် ဘုရားရှင်က-</p> <p>ဒါယကာတို့၊ အတူနေခြင်း ၄-မျိုးမှာ-သူသေလင်သည် သူသေမယားနှင့်၊ သူသေလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့်၊ နတ်သားလင်သည် သူသေမယားနှင့်၊ နတ်သားလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့် အတူ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၁) သူသေလင်သည် သူသေမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ-ဤလောက၌ လင်သည် သူ့အသက်သတ်၊ မပေးသည်ကိုယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ မမှန်စကားပြော၊ သေအရက်ကို သောက်လေ့ရှိ၏။ သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဝန်တိုမှုအညစ်အကြေး နှိပ်စက်သောစိတ်ဖြင့် အိမ်၌နေ၏။ ရဟန်း ပုဏ္ဏားတို့ကို ဆဲရေး ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ထိုလင်၏မယားသည်လည်း သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ရှိ၏၊(လ) ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၂) သူသေလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ လင်သည် သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ရှိ၏၊ (လ) ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ထိုသူ၏ မယားသည်ကား သူ့အသက်မသတ်၊ မပေးသည်ကိုမယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားမကျင့်၊ အမှားမပြော၊ သေအရက်မသောက်၊ သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဝန်တိုမှုအညစ်အကြေး ကင်းသောစိတ်ဖြင့် အိမ်၌နေ၏။ ရဟန်း ပုဏ္ဏားတို့ကို မဆဲရေး မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၃) နတ်သားလင်သည် သူသေမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ-လင်သည် သူ့အသက်မသတ်၊ (လ) မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ထိုလင်၏မယားသည်ကား သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ရှိ၏။ (လ) ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၄) နတ်သားလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ-လင်သည် သူ့အသက်မသတ်၊ (လ) မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ထိုလင်၏ မယားသည်လည်း သူ့အသက်မသတ်၊ (လ) မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ထိုလင်မယား ၂-ဦးလုံးတို့သည်ပင် သဒ္ဓါပြည့်စုံ အလှူခံတို့၏ စကားအဓိပ္ပာယ်ကိုလည်း သိကုန်၊ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး စောင့်စည်းကုန်၏ ထိုလင်မယားတို့သည် အချင်းချင်း ချစ်ဖွယ်စကား ပြောကြလျက် တရားသဖြင့် အသက်မွေးကြ၏။ သီလတူ-<br> <br>စာမျက်နှာ-571 <hr> ကုန်သော လင်မယားတို့အား အကျိုးများကုန်၏၊ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းလည်း ဖြစ်၏၊ ရန်သူတို့ နှလုံးမသာဖွယ်ဖြစ်ကုန်၏။ အကျင့် သီလတူကြသော လင်မယားတို့သည် ဤလူ့ဘဝ၌ တရားကျင့်ကြ၍ နတ်လောက၌ ကာမဂုဏ် အားလုံးတို့ကို လိုတိုင်းရကုန်လျက် နှစ်နှစ်သက်သက် မွေ့လျော်ရကုန်သတည်း။</p> <p>သူသေနှင့် နတ်မည်ပုံ - ဂုဏ်သေသောကြောင့် သူသေယောက်ျား၊ သူသေမိန်းမ ဆိုအပ်သလို နတ်ဖြစ်ကြောင်းဂုဏ်ရှိ၍ နတ်သား နတ်သမီးဟု ဆိုသည်။ ဆဲရေးကြောင်း ၁၀-မျိုးတို့ဖြင့် ဆိုသည်ကား ဆဲရေးခြင်း၊ ဘေးကို ပြသည်ကား ခြိမ်းခြောက်ခြင်း မည်သည်။</p> <h3>၄-ဒုတိယသံဝါသသုတ်</h3> <p>ပဌမသုတ်၌ သူကြွယ်များကို တရားနာခံထား၍ ငါးပါးသီလသာ ဟောသည်၊ ဤသုတ်၌ကား ရဟန်းတော်များအား ကမ္မပထ ၁၀-ပါးနှင့်စပ်၍ သူသေလင် သူသေမယားစသည်ဖြင့် ဟောသည်၊ ၂-သုတ်လုံး လူ့ကျင့်ဝတ်သာဖြစ်၏၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ်တို့နှင့်လည်း သင့်သည်သာ။</p> <h3>၅-၆-ပဌမ ဒုတိယ သမဇီဝိသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြို့သားတို့အား ဘေးမဲ့ပေးရာ ဘေသကဠတော၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် နံနက်အခါ နကုလပိတာသူကြွယ်အိမ် ချဉ်းကပ်ထိုင်နေတော်မူသော ဘုရားရှင်အား နကုလပိတာသူကြွယ်က- “အရှင်ဘုရား၊ တပည့်တော်သည် ငယ်ရွယ်စဉ်ကပင် ငယ်ရွယ်သူ နကုလမာတာသူကြွယ်မကို ထိမ်းမြားယူဆောင်ခဲ့သည်မှစ၍ စိတ်မျှဖြင့်လည်း သူကြွယ်မကို လွန်၍ ကျင့်မိသည်ဟု မသိစဖူးပါ၊ ကိုယ်ဖြင့်မူထား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာ ရှိပါအံ့နည်း၊ တပည့်တော်တို့သည် ယခုဘဝ၌လည်း အချင်းချင်း ရှုမြင်လိုပါကုန်၏၊ နောင်တမလွန်ဘဝ၌လည်း ရှုမြင်လိုပါကုန်၏”ဟု လျှောက်၏။</p> <p>နကုလမာတာ သူကြွယ်မကလည်း- “အရှင်ဘုရား၊ နကုလပိတာ သူကြွယ်သည် ငယ်စဉ်ကပင် ငယ်သူတပည့်တော်မကို ထိမ်းမြားယူဆောင်ခဲ့သည်မှစ၍ စိတ်ဖြင့်မျှလည်း နကုလပိတာသူကြွယ်ကိုလွန်၍ (လ) ရှုမြင်လိုပါကုန်၏”ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဒါယကာတို့၊ လင်မယား ၂-ဦးတို့သည် ခုဘဝရော နောင်ဘဝပါ အချင်းချင်းရှုမြင်လိုကုန်ငြားအံ့၊ ၂-ဦးလုံးတို့သည် တူမျှသော သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စွန့်ကြဲမှု၊ ပညာရှိကုန်ရာ၏၊ ယင်းသို့ဖြစ်သော် ရှုမြင်ကြရကုန်လတ္တံ့ဟု မိန့်ပြီး ပဌမသံဝါသသုတ် နောက် ၃-ဂါထာလည်း မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-572 <hr> နကုလပိတာအိမ်ကြွ - ဤဘဂ္ဂတိုင်း ကြွခြင်းကား ဤလင်မယားချီးမြှောက်ခြင်းငှာ ဖြစ်သည်၊ ချွဲ-နကုလပိတာကား ဘုရားရှင်၏ဖခင် ဘကြီး ဘထွေး ဘဝ ၅၀၀-စီ ပေါင်း ၁၅၀၀-ဖြစ်ခဲ့ဖူး၍ နကုလမာတာလည်း မိခင် မိကြီး မိထွေး ၅၀၀-စီ ပေါင်း ၁၅၀၀-ဘဝပေါင်းတော်စပ်ခဲ့ရကား ဘုရားရှင်ကို မြင်ချိန်မှစ၍ သားလိုချစ်ကာ “ဟင်-သားပါလား၊ ဟင်-သားပါလား”ဟု နွားသားငယ်ကိုမြင်၍ သားချစ်သော နွားမကြီးကဲ့သို့ ဆိုမြည်ကာချဉ်းကပ် ပဌမဖူးမြင်ခြင်းဖြင့်ပင် သောတာပန်ဖြစ်ကြသည်၊ အိမ်၌လည်း ရဟန်း ၅၀၀-အတွက် အမြဲနေရာခင်းထား၏၊ ဒုတိယသုတ်ကား ရဟန်းတော်များအား ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၇-သုပ္ပဝါသာသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ကောလိယ ဇနပုဒ် ကောလိယမင်းတို့၏ ပဇ္ဇနိကနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် နံနက်အချိန် ကောလိယမင်းသမီး သုပ္ပဝါသာ ကပ်လှူသောဆွမ်းကို ဘုဉ်းပေးအပြီး သုပ္ပဝါသာ မင်းသမီးအား ဘောဇဉ်ကို ပေးလှူသော အရိယာတပည့်မသည် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့အား အသက်၊ အဆင်း၊ ချမ်းသာ၊ ခွန်အား၊ ဤ ၄-မျိုးကို ပေးလှူသည်မည်၏။ အသက်ကို ပေးလှူသည်မည်ခြင်းကြောင့် နတ်သက်သော်လည်းကောင်း၊ လူသက်သော်လည်းကောင်း ရှည်ရန်ဖြစ်၏။ အဆင်းကို...ကြောင့် နတ်အဆင်း လူအဆင်းလှရန်ဖြစ်၏။ ချမ်းသာကို... ကြောင့် နတ်ချမ်းသာ လူချမ်းသာ ရရန်ဖြစ်၏။ ခွန်အားကိုပေးလှူသည် မည်ခြင်းကြောင့် နတ်ခွန်အား သော်လည်းကောင်း၊ လူခွန်အားသော်လည်းကောင်း၊ ကြီးရန်ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>၈-သုဒတ္တသုတ်ကို အနာထပိဏ်သဌေးအား လည်းကောင်း၊ ၉-ဘောဇနသုတ်ကို ရဟန်းတော်များအား လည်းကောင်း ဆွမ်းလှူကျိုး ၄-ပါးကိုပင် ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀-ဂိဟိသာမီစိသုတ်</h3> <p>အနာထပိဏ်သဌေးအား ဘုရားရှင်က “တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာတပည့်သည် အခြံအရံ အကျော်အစောကိုရစေတတ်၊ နတ်ပြည်၌လည်း ဖြစ်စေတတ်သော လူတို့အားလျော်သော ကျင့်ဝတ်ကို ကျင့်သည်မည်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-ဤသာသနာတော်၌ အရိယာတပည့်သည် ရဟန်း သံဃာသို့ သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးအသုံးအဆောင်ဖြင့် ရှေးရှုကပ်၍ တည်ခြင်း ဝါ၊ လှူခြင်းတို့တည်း”ဟု မိန့်။ (သုပ္ပဝါသာသုတ်မှ စ၍ ဤသုတ်အထိ ၄-သုတ်လုံး လူ့ကျင့်ဝတ်ကို ဟောသည်၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ်တို့အားလည်း သင့်သည်သာ။)<br> <br>စာမျက်နှာ-573 </p><hr> <h3>(၇) ၂-ပတ္တကမ္မဝဂ်၊ ၁၊ ပတ္တကမ္မသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်က အနာထပိဏ်သဌေးအား ဒါယကာ၊ လောက၌ အလိုရှိအပ်၊ နှစ်သက်အပ်၊ မြတ်နိုးအပ်၊ ခဲယဉ်းသဖြင့် ရအပ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ-<br> (၁) ငါ့အား တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့သည် ဖြစ်စေကုန်သတည်း။</p> <p>(၂) တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့ရ၍ အဆွေအမျိုး အဆွေခင်ပွန်းတို့နှင့် တကွ ငါ့အား အခြံအရံသည် ရောက်လာစေသတည်း။</p> <p>(၃) တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့ရ၍ ဆွေမျိုး ခင်ပွန်းတို့နှင့် တကွ အခြံအရံကို ရ၍ ကြာမြင့်စွာ အသက်ရှည်လို အသက်ကို စောင့်ရှောက်လို၏။</p> <p>(၄) တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့ရ၍ ဆွေမျိုး ခင်ပွန်းတို့နှင့် တကွ အခြံအရံကို ရ၍ ကြာမြင့်စွာ အသက်ရှည်၍ ရှည်သောအသက်ကို စောင့်ရှောက်၍ သေသည်မှနောက် နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရလို၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤအကျိုးတရား ၄-မျိုးတို့ကို ရရန် အကြောင်းတရား ၄-မျိုးတို့မှာ- သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စွန့်ကြဲမှု၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>(၁) သဒ္ဓါနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ အရိယာတပည့်သည် သဒ္ဓါတရားနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ “ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သောကြောင့်လည်း အရဟံမည်တော်မူ၏၊ (လ) ဘဂဝါ မည်တော်မူ၏”ဟု ဘုရားရှင်၏ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို ယုံကြည်ခြင်းတည်း။ (ဂုဏ်တော် ၉-ပါး အပြည့်အစုံကို ဒုတိယပုညာဘိသန္ဒသုတ်ကြည့်။)</h3> <p>(၂) သီလနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- သူ့အသက် မသတ်၊ (လ) သေအရက် မသောက် ရှောင်ကြဉ်ခြင်းတည်း။</p> <h3>(၃) စွန့်ကြဲခြင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- ဝန်တိုမှု အညစ်အကြေးကင်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏၊ လွတ်လွတ် စွန့်ကြဲ၏၊ ဆေးကြောအပ်သော လက်ရှိ၏၊ စွန့်ကြဲမှု၌ မွေ့လျော်၏၊ အတောင်းခံရန် အသင့်ဖြစ်၏၊ ပေးကမ်းခွဲဝေမှု၌ မွေ့လျော်၏၊ ဤသို့ မွေ့လျော်ခြင်းတည်း။</h3> <p>(၄) ပညာနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- အဘိဇ္ဈာ၊ ဗျာပါဒ၊ ထိနမိဒ္ဓ၊ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ နှိပ်စက်သော စိတ်ဖြင့် နေသူသည် မပြုသင့်သော အမှုကို ပြု၏၊ ပြုသင့်သော အမှုကို ပျက်ကွက်စေ၏၊ မပြုသင့်သော အမှုကို ပြု၍ ပြုသင့်သော အမှုကို ချွတ်ယွင်းစေသောကြောင့် အခြံအရံမှ လည်းကောင်း၊ ချမ်းသာမှလည်းကောင်း ဆုတ်ယုတ် ပျက်စီး၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-574 <hr> အရိယာတပည့်သည် “အဘိဇ္ဈာစသော ၅-ပါးသည် စိတ်၏ ညစ်ညူးကြောင်းတည်း”ဟု သိ၍ ထို ၅-ပါးကို ပယ်စွန့်၏၊ အကြင်အခါ၌ ပယ်စွန့်ပြီး ဖြစ်၏၊ ထိုအခါ ဤသို့သော အရိယာတပည့်ကို ကြီးသော ပြန့်ပြောသော ပညာရှိသူ၊ ထင်ရှားစွာ မြင်တတ်သော ပညာနှင့် ပြည့်စုံသူဟု ဆိုအပ်၏။ ဤပညာနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>ထိုအရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ ချွေးဒီးဒီးကျ ဖြစ်စေအပ်ကုန်သော တရားနှင့် ယှဉ်ကုန် တရားသဖြင့် ရအပ်ကုန်သော ထကြွလုံ့လဖြင့် ရအပ်ကုန်သော စည်းစိမ်တို့ဖြင့် လျောက်ပတ်သော အမှု ၄-မျိုးတို့ကို ပြုတတ်၏။ ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို လည်းကောင်း၊ မိဘများကိုလည်းကောင်း၊ သားမယား ကျွန်အမှုလုပ်သော ယောက်ျားများကို လည်းကောင်း၊ ဆွေမျိုး ခင်ပွန်းများကို လည်းကောင်း ချမ်းသာနှစ်သက်စေ၏၊ ချမ်းသာကို ကောင်းစွာ ဆောင်၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ ပဌမသင့်သော အကြောင်းသို့ ရောက်သော ဖြစ်သင့်သော အရာသို့ ရောက်သော သင့်သော အကြောင်းအားဖြင့် သုံးဆောင်အပ်သော စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>(၂) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် မီး ရေ မင်း ခိုးသူ မချစ်မနှစ်သက်အပ်သူ အမွေခံဆိုးတို့ကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော ထိုသဘောရှိသော ဘေးရန်တို့၌ ထက်ဝန်းကျင်မှ ပိတ်ဆို့၍ဖြစ်၏၊ မိမိကိုယ်ကို ချမ်းသာအောင် ပြု၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ ဒုတိယသင့်သော (လ) စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>(၃) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် ဆွေမျိုးအား ပြုအပ်သော ပူဇော်ခြင်းကို လည်းကောင်း၊ ဧည့်သည်တို့အား၊ ရှေး၌ သေပြီးသော ဆွေမျိုးတို့အား၊ မင်းအား၊ နတ်အား ပြုအပ်သော ပူဇော်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ဤသို့ ပူဇော်ခြင်း ၅-မျိုးကို ပြုတတ်၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ တတိယသင့်သော (လ) စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>(၄) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် မာန်ယစ်မေ့လျော့ခြင်းမှ ကြဉ်ကုန်သော သည်းခံခြင်း ကောင်းမှု၌ မွေ့လျော်ခြင်း၌ တည်ကုန်သော တယောက်တည်းသော မိမိကိုယ်ကို ဆုံးမကုန်သော တခုတည်းသော မိမိစိတ်ကို ကိလေသာမှ ငြိမ်းစေကုန်၊ ကိလေသပရိနိဗ္ဗာန်အားဖြင့် ငြိမ်းအေးစေကုန်သော သဘောရှိသည့် သမဏဗြာဟ္မဏတို့၌ အထက်အထက်ဘုံသို့ သွားကြောင်းဖြစ်သော နတ်ပြည်၏ အစီးအပွားဖြစ်သော ချမ်းသာကျိုးရှိသော ကောင်းမြတ်သောအာရုံကို ဖြစ်စေတတ်သော မြတ်သောအလှူတို့ ဖြစ်စေ၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ စတုတ္ထသင့်သော အကြောင်းသို့ရောက်သော (လ) စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-575 <hr> ဒါယကာ၊ မည်သူ့အားမဆို ဤလျောက်ပတ်သော အမှု ၄-မျိုးတို့ကို ပယ်ထား၍ စည်းစိမ်တို့သည် ကုန်ခန်းခြင်းသို့ ရောက်ကုန်အံ့၊ ဤစည်းစိမ်တို့သည် မသင့်သော အကြောင်းသို့ရောက်သော၊ မလျော်သောအရာသို့ ရောက်သော၊ မသင့်သောအကြောင်းအားဖြင့် သုံးဆောင်အပ်သော စည်းစိမ်တို့ဟူ၍ ဆိုအပ်ကုန်၏။</p> <p>မည်သူအားမဆို ဤလျောက်ပတ်သောအမှု ၄-မျိုးတို့ဖြင့် စည်းစိမ်တို့သည် ကုန်ခန်းခြင်းသို့ ရောက်ကုန်အံ့၊ ဤစည်းစိမ်တို့ကို သင့်သောအကြောင်းသို့ ရောက်သော သင့်သောအရာသို့ ရောက်သော၊ သင့်သောအကြောင်းအားဖြင့် သုံးဆောင်အပ်သော စည်းစိမ်တို့ဟု ဆိုအပ်ကုန်၏”ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အတူမိန့်။</p> <p>ဤသုတ် ဆောင်ပုဒ်ကို မင်းကွန်း ဓမ္မနာဒ ဆရာတော်ကြီးက-<br> ဥစ္စာစီးပွား ခြံရံများ၊ ရှည်လျားသက်ဇီဝ။<br> သေလျှင်သော်ကား၊ နတ်ရွာလား၊ ၄-ပါး ရခဲလှ။<br> သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စာဂ၊ ပညာ၊ သမ္ပဒါ ၄-ဖြာရကြောင်းပြ။<br> ကိုယ်လည်းသုံးဆောင်၊ ဘေးလွတ်အောင်ပြု၊ ငါးခုဗလိ၊ ပူဇော်ဘိ၍၊ ဒက္ခိဏာမည်၊ လှူဝတ်တည်၊ ၄-လီပတ္တ မြတ်ကမ္မ-<br> ဟု သီကုံးတော်မူသည်။</p> <h3>၂-အာနဏျသုတ်</h3> <p>အနာထပိဏ်သဌေးကြီးအား ဘုရားရှင်က ကာမဂုဏ် ခံစားသောလူသည် သင့်လျော်သော အချိန်အခါကိုစွဲ၍ ရအပ်သော ချမ်းသာ ၄-မျိုးမှာ- ရှိမှုချမ်းသာ၊ သုံးဆောင်မှုချမ်းသာ၊ ကြွေးကင်းမှုချမ်းသာ၊ အပြစ်ကင်းမှုချမ်းသာတို့တည်း။</p> <p>(၁) ရှိမှုချမ်းသာဟူသည်- ဤလောက၌ အမျိုးကောင်းသားအား လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ ချွေးဒီးဒီးကျ ဖြစ်စေအပ်ကုန်သော တရားနှင့်ယှဉ်ကုန်၊ တရားသဖြင့် ရအပ်ကုန်သော ထကြွလုံ့လဖြင့် ရအပ်ကုန်သော စည်းစိမ်တို့သည် ဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုအမျိုးကောင်းသားသည် “စည်းစိမ်တို့သည် ငါ့အား ရှိ၏”ဟု ချမ်းသာမှု၊ ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း။</p> <p>(၂) သုံးဆောင်မှုချမ်းသာဟူသည်- အမျိုးကောင်းသားသည် လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ (လ) စည်းစိမ်တို့ကို သုံးဆောင်၏၊ ယင်းတို့ဖြင့် ကောင်းမှုတို့ကိုလည်း ပြုအပ်၏၊ ထိုအမျိုးကောင်းသားသည် “စည်းစိမ်တို့ကို ငါသည် သုံးဆောင်ရ၊ ကောင်းမှုလည်း ပြုရ၏”ဟု ချမ်းသာမှု ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-576 <hr> (၃) ကြွေးကင်းမှု ချမ်းသာဟူသည်- အမျိုးကောင်းသားသည် တစုံတယောက်သော သူအား အနည်းအများ ဘာအကြွေးကိုမျှ မပေးဆပ်ရ၊ “ဘာအကြွေးကို ငါမပေးဆပ်ရ”ဟု ချမ်းသာမှု ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း။</p> <p>(၄) အပြစ်ကင်းမှုချမ်းသာဟူသည်- ဤလောက၌ အရိယာတပည့်သည် အပြစ်ကင်းသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ထိုအရိယာတပည့်သည် “ငါသည် အပြစ်ကင်းသောကံနှင့် ပြည့်စုံ၏”ဟု ချမ်းသာမှု ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း”ဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>သတ္တဝါသည် သုံးဆောင်မှု ချမ်းသာကို ခံစားလျက် ကြွေးကင်းမှု ချမ်းသာ၊ ရှိမှုချမ်းသာရှိသည်ကိုလည်းသိ၍ ထို့နောက် ပညာဖြင့် အထူးရှု၏၊ အထူးရှုသော ပညာရှိသည် သုံးဆောင်မှု ၂-မျိုးကို သိ၏၊ ဤချမ်းသာ ၃-မျိုးသည် အပြစ်ကင်းမှု ချမ်းသာ၏ ၁၆-စိတ်စိတ် တစိတ်ကိုမျှ မမှီနိုင် ဖြစ်ပေသတည်း။</p> <h3>၃-ဗြဟ္မသုတ်</h3> <p>မိမိအိမ်၌ မိဘတို့ကို ပူဇော်သော အမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့သည် ဗြဟ္မာရှိသည်၊ လက်ဦးဆရာရှိသည်၊ အိမ်ဦးနတ်ရှိသည်၊ အဝေးမှဆောင်အပ်သော အလှူကို ခံထိုက်သော အလှူခံရှိသည် မည်ကုန်၏။</p> <p>ဗြဟ္မာ၊ လက်ဦးဆရာ၊ အိမ်ဦးနတ်၊ အဝေးမှဆောင်၍ လှူအပ်သော အလှူခံယူသော အမည်သည် မိဘတို့၏ အမည်တည်း။ အကြောင်းမှာ-ရဟန်းတို့၊ မိဘများသည် သားသမီးများအား များစွာ ကျေးဇူးရှိကုန်၏၊ အသက်ကို စောင့်ရှောက်တတ်၊ ကျွေးမွေးတတ်၊ ဤလောကကို ညွှန်းပြတတ်ကုန်၏၊ ထို့ကြောင့်တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ထို့ကြောင့်သာလျှင် ပညာရှိ သားသမီးသည် မိဘများကို ရှိခိုးရာ၏၊ ထမင်းဟင်း၊ အဖျော်ယမကာ၊ အဝတ်အရုံ၊ အိပ်ရာနေရာဖြင့် လည်းကောင်း၊ အမွှေးနံ့သာ လိမ်းကျံပေးခြင်း၊ ရေချိုးပေးခြင်း၊ ခြေဆေးပေးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း အရိုအသေပြုလျက် ပူဇော်ရာ၏။</p> <p>မိဘတို့၌ ထိုသို့လုပ်ကျွေး မွေးမြူခြင်းကြောင့် ထိုသားသမီးကို ယခုဘဝ၌ပင် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းကုန်၏။ တမလွန်ဘဝ၌လည်း နတ်ပြည်၌ မွေ့လျော်ရသတည်း။</p> <h3>၄-နိရယသုတ်</h3> <p>တရား ၄ မျိုးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲကျရောက်ရ၏၊ တရား ၄-မျိုးမှာ သူ့အသက်ကို သတ်၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ အမှားစကားပြောလေ့ ရှိခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-577 </p><hr> <h3>၅-ရူပသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အဆင်းသဏ္ဌာန်ကိုပမာဏပြု၍ အဆင်းသဏ္ဌာန်၌ ကြည်ညိုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ အသံကို ပမာဏပြု၍ အသံကို ကြည်ညိုသောပုဂ္ဂိုလ်၊ ခေါင်းပါးမှုကို ပမာဏပြု၍ ခေါင်းပါးမှု၌ ကြည်ညိုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ သီလစသောဂုဏ်တရားကို ပမာဏပြု၍ တရား၌ ကြည်ညိုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>ရူပပမာဏ၊ ဃောသပမာဏ ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်ကား ဆန္ဒရာဂ၏အလိုသို့ လိုက်ပါကုန်သည်ဖြစ်၍ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို မသိကြကုန်၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ ပိတ်ပင်ခံရသည်ဖြစ်၍ ဘုရားစသည်တို့၏ အတ္တဂုဏ် ဗဟိဒ္ဓဂုဏ်ကို မသိကုန်သော သူမိုက်သည် စင်စစ် ချီးမွမ်းသံဖြင့် မျောရလေတော့၏။</p> <p>အဇ္ဈတ္တ သန္တာန်ရှိသော ဂုဏ်ကိုမသိ၊ ဗဟိဒ္ဓသန္တာန်၌ဖြစ်သောဂုဏ်ကိုသာ ရှုမြင်၍ အပသန္တာန်၌ အကျိုးကို ရှုလေ့ရှိသူသည်လည်း ချီးမွမ်းသံဖြင့် မျောရလေ၏၊ သန္တာန် ၂-မျိုးလုံး၌ ဖြစ်သော ဂုဏ်ကိုသိ၍ အပိတ်အပင်ကင်းရာ နိဗ္ဗာန်ကို ရှုလေ့ရှိသူကား အသံဖြင့် မမျောနိုင်တော့ချေ။</p> <p>ပမာဏပုဂ္ဂိုလ် ခွဲဝေပုံ - သတ္တဝါအားလုံး ၃-ပုံပုံ ၂-ပုံသည် ရူပပမာဏ၊ ၅-ပုံပုံ ၄-ပုံသည် ဃောသပမာဏ၊ ၁၀-ပုံပုံ ၉-ပုံသည် လူခပမာဏ၊ (လူခ အရ သပိတ် သင်္ကန်းတို့၌ ခေါင်းပါးမှုယူ။) အပုံတသိန်းပုံလျှင် တပုံသာ ဓမ္မပမာဏပုဂ္ဂိုလ်ရှိသည်။</p> <h3>၆-သရာဂသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ၊ မာနရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>တပ်မက်ဖွယ်တို့၌ ပြင်းစွာတပ်မက်၊ ချစ်ဖွယ်တို့၌ ပြင်းစွာနှစ်သက်ကုန်သော မောဟဖြင့် ပိတ်ဆို့အပ် ကิလေသာတို့ဖြင့် ဖွဲ့အပ်ကုန်သော သတ္တဝါတို့သည် ကိလေသာ အနှောင်အဖွဲ့ကို ပွားစေကုန်၏။</p> <p>ပညာမရှိသူသည် ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟကြောင့်လည်း ဖြစ်သော ပင်ပန်းခြင်းရှိသော ဆင်းရဲကို ပွားစေတတ်သော အကုသိုလ်တရားများကို ပြုကုန်၏။</p> <p>ပညာမျက်စိ မရှိကုန်ဘဲ အဝိဇ္ဇာပိတ်ဆို့အပ်၍ သူကန်းသဖွယ်ဖြစ်သော သတ္တဝါများသည် ရာဂစသော တရားအားလျော်စွာ ဖြစ်ကုန်၍ ငါတို့သည် ဤသဘောရှိကုန်၏ဟု တရားသဘောကို မအောက်မေ့ကြကုန်။<br> <br>စာမျက်နှာ-578 <hr> ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် သာဝတ္ထိပြည်၌ ရဟန်းတပါး မြွေကိုက်၍ သေသဖြင့် ထိုအကြောင်းကို ရဟန်းများက ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားရာ ထိုရဟန်းသည် မြွေမင်း ၄-မျိုးတို့ကို မေတ္တာစိတ်ဖြင့် မပျံ့နှံ့စေယောင်တကား၊ မေတ္တာစိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေခဲ့လျှင် ထိုရဟန်း မြွေကိုက်၍မသေရာ၊ မြွေမင်း ၄-မျိုးမှာ-ဝိရူပက္ခ၊ ဧရာပထ၊ ဆဗျာပုတ္တ၊ ကဏှာဂေါတမ မြွေမင်းမျိုးတို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့၊ မိမိကိုယ်ကိုလုံခြုံစေခြင်းငှာ၊ စောင့်ရှောက်ခြင်းငှာ၊ မိမိ၏ အရံအတားအလို့ငှာ ဤ မြွေမင်း ၄-မျိုးတို့အား မေတ္တာစိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေရန် ငါခွင့်ပြု၏။</p> <p>ငါ၏မေတ္တာသည် ဝိရူပက္ခ၊ ဧရာပထ၊ ဆဗျာပုတ္တ၊ ကဏှာဂေါတမ နဂါးမင်းမျိုးတို့နှင့်အတူဖြစ်စေသတည်း၊ ငါ၏မေတ္တာသည် အခြေမရှိ၊ အခြေ ၂-ချောင်း၊ ၄-ချောင်းရှိသော သတ္တဝါ၊ အခြေများစွာရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့် အတူဖြစ်စေသတည်း။ အခြေမရှိ၊ အခြေ ၂-ချောင်း၊ အခြေ ၄-ချောင်း၊ အခြေများစွာရှိသော သတ္တဝါသည် ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲစေသတည်း။</p> <p>အကြွင်းမရှိ အလုံးစုံသော သတ္တဝါ၊ အလုံးစုံသော ထွက်သက် ဝင်သက် ရှိကုန်သော သတ္တဝါ၊ အတ္တဘော ထင်ရှားရှိသော သတ္တဝါတို့သည် အာရုံကောင်း အားလုံးတို့ကို တွေ့မြင်ကြစေကုန်သတည်း၊ ယုတ်ညံ့သော မကောင်းကျိုးသည် အဘယ်သတ္တဝါသို့မျှ မရောက်ပါစေသတည်း။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားနှင့် တရား သံဃာတော်တို့၏ ဂုဏ်တော်သည် အတိုင်းအရှည်မရှိ၊ မြွေမျိုးတို့သည် ဂုဏ်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည်ရှိကုန်၏၊ မြွေ၊ ကင်းမြီးကောက်၊ ကင်းခြေများ၊ ပင့်ကူ၊ တက်တူ၊ ကြွက်တို့သည် ဂုဏ်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည်ရှိကုန်၏၊ ငါသည် အစောင့်အရှောက် အရံအတားကို ပြုအပ်ပြီ၊ သတ္တဝါတို့သည် ဖဲသွားစေသတည်း၊ ထိုငါသည် ဘုရားရှင်အား ရှိခိုးပါ၏၊ ၇-ဆူသော ဘုရားရှင်တို့အားလည်း ရှိခိုးပါ၏-ဟု အရံအတားကို ငါခွင့်ပြု၏-ဟု မိန့်။</p> <p>မြွေမင်း ၄-မျိုး ကိုက်သဖြင့် ရောက်သော အဆိပ်ရှိသောမြွေများကို ရှည်သည်၊ ကိုက်၍ အဆိပ်တက်သော အားလုံး ဤ၌ အကျုံးဝင်သည်။ မိမိ၏အရံအတား ဟူသည် ပရိတ်ကို ခွင့်ပြု၏ဟု ဆိုလိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-579 </p><hr> <h3>၈-ဒေဝဒတ္တသုတ်</h3> <p>ဒေဝဒတ် သံဃာသင်းခွဲပြီး ထွက်သွားသည်မှ မကြာသေးမီ ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ နေတော်မူစဉ် ဒေဝဒတ်ကိုအကြောင်းပြု၍ ရဟန်းများအား ရဟန်းတို့၊ ဒေဝဒတ်၏ လာဘပူဇော်သကာ အကျော်အစောသည် မိမိကိုယ်ကို သတ်ဖြတ်ရန် ပျက်စီးရန် ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>ငှက်ပျောပင် ဝါးပင် ကျူပင်သည် မိမိကိုယ်ကို သတ်ဖြတ်ရန် ပျက်စီးရန် အသီးသီးလာသကဲ့သို့တည်း၊ အဿတိုရ်မြင်းမသည် မိမိကိုယ်ကိုသတ်ဖြတ်ရန် ပျက်စီးရန် ကိုယ်ဝန်ဆောင်သကဲ့သို့တည်းဟု မိန့်၊ ဂါထာဖြင့်လည်း အလားတူမိန့်။</p> <p>အဿတိုရ်မြင်းမ သားဖွားလုချိန်... မဖွားနိုင်၍ ခြေတို့ဖြင့် မြေကို တိုက်၍တည်စဉ် ခြေ ၄-ဘက်ကို ပုတ် ၄-ခု၌ချည်၊ ဝမ်းခွဲ၍သားငယ်ကို ထုတ်ရသည်၊ မြင်းမလည်း ထိုနေရာ သေရသည်။</p> <h3>၉-ပဓာနသုတ်</h3> <p>အားထုတ်ခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ စောင့်စည်း၊ ပယ်၊ ပွားများ၊ အစဉ်စောင့်ရှောက်ရန် အားထုတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>(၁) စောင့်စည်းရန် အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များ မဖြစ်စေရန် အလိုဆန္ဒကိုဖြစ်စေ၏၊ ကြိုးစား၏၊ လုံ့လထုတ်၏၊ စိတ်ကို မြှင့်တင်၏၊ ဆောက်တည်ထား၏။</p> <p>(၂) ပယ်ရန်အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- ဖြစ်ပြီးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို ပယ်ရန်အလိုဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏။</p> <p>(၃) ပွားများရန်အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်စေရန် အလိုဆန္ဒကိုဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏။</p> <p>(၄) အစဉ်စောင့်ရှောက်ရန် အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- ဖြစ်ပြီး ကုသိုလ်တရားများ တည်စေရန် မပျောက်မပျက်စေရန် အလွန်ဖြစ်ပွားစေရန် ပြန့်ပြောပွားများ ပြည့်စုံစေရန် အလိုဆန္ဒကိုဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏၊ ဤသို့ အသီးသီးအားထုတ်ခြင်း ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၁၀-အဓမ္မိကသုတ်</h3> <p>ဘုရင်မင်းများ တရားမစောင့်သောအခါ မှူးမတ်များလည်း တရားမစောင့်ကြ၊ မှူးမတ်များတရားမစောင့်လျှင် ပုဏ္ဏား သူကြွယ်များလည်း မစောင့်ကြ၊ ပုဏ္ဏားသူကြွယ်<br> <br>စာမျက်နှာ-580 <hr> များ မစောင့်လျှင် နိဂုံးဇနပုဒ် နေသူများလည်း မစောင့်ကြ၊ ထိုအခါ လ နေတို့ မညီမညွတ်လှည့်လည်ကြ၊ နက္ခတ်တာရာများ မညီမညွတ် လှည့်လည်ကြ၊ ညဉ့်နေ့တို့ မညီမညွတ်ဖြစ်ကြ၊ လနှင့် လခွဲတို့ မညီမညွတ်ကြ၊ ဥတု နှစ်တို့ မညီမညွတ်ဖြစ်ကြ၊ လေတို့ မညီမညွတ်တိုက်၊ လမ်းမှန်မတိုက်ကြ၊ လေများမညီမညွတ်တိုက်၊ လမ်းမှန်မတိုက်သော အခါ နတ်များ အမျက်ထွက်ကြ၍ မိုးကောင်းစွာ မရွာသွန်းသဖြင့် ကောက်တို့သည် အမှည့်မညီကုန်ရကား စားသုံးသူများအသက်တို၊ အဆင်းမလှ၊ အားနည်းကြ၊ ရောဂါများကြသည်။</p> <p>ဘုရင်မင်းများ တရားစောင့်သောအခါ မှူးမတ်များလည်း တရားစောင့်ကြ၊ မှူးမတ်များတရားစောင့်၍ ပုဏ္ဏားသူကြွယ်စသည်တို့ အဆင့်ဆင့်တရားစောင့်ကြရကား လ နေ နက္ခတ်စသည် ညီညွတ်ကြ၊ လေမိုးမှန်သဖြင့် အသီးအနှံ့ အမှည့်ညီ၊ စားသုံးသူများ အသက်ရှည် ဆင်းလှစသည် ဖြစ်ကြရသည်ဟု မိန့်။</p> <p>မြစ်ကူးနွားများတွင် ရှေ့ဆောင်နွား အကောက်သွားခဲ့မူ ရှေ့ဆောင်နွား အကောက်သွားခြင်းကြောင့် နွားမအားလုံး အကောက်လိုက်ကြ၏၊ ဤအတူ လူများတွင် အမြတ်သမုတ်အပ်သူ တရားမဲ့ကျင့်အံ့၊ တပါးသူများ အဘယ်ဆိုဖွယ်ရှိအံ့နည်း၊ မင်းတရားမစောင့်လျှင် တနိုင်ငံလုံး ဆင်းရဲရ၏၊ (အပန်စကားကိုလည်း နည်းတူမိန့်ပြီး မင်းတရားစောင့်လျှင် တနိုင်ငံလုံး ချမ်းသာရပေသတည်းဟု ဟောတော်မူသည်။)</p> <p>မင်းတရားမစောင့် - ရှေးမင်းများထားခဲ့သော ဆယ်ဖို့ တဖို့အခွန်ကိုလည်းကောင်း၊ အပြစ်အလျောက် ဒဏ်ကိုလည်းကောင်းမယူဘဲ ထို့ထက်အလွန်အခွန်ကောက်ခြင်း ဒဏ်ဆောင်စေခြင်းများတည်း။</p> <p>နတ်များအမျက်ထွက်ကြ - လေမညီမညွတ်တိုက်၊ လမ်းမှန်မတိုက်၍သစ်ပင်ဗိမာန်များ ပျက်စီးကြရကား နတ်များ စိတ်ဆိုးပြီး မိုးရွာသွန်းခွင့် မပေးကြ။</p> <p>နက္ခတ်တာရာညီညွတ် - သီတင်းကျွတ် လပြည့်သည် ကြတ္တိကာနက္ခတ်ကို ရ၍နတ်တော် လပြည့်သည် မိဂသီနက္ခတ်ကို ရခြင်းဟူသော ထိုထိုလပြည့်အား လျော်သော နက္ခတ်ကို ရခြင်းတည်း၊ မြောက်လေ ၆-လ၊ တောင်လေ ၆-လဟု ထိုထိုဇနပုဒ်များအလျော်ချိန် လေတိုက်မှုကား ရာသီလေမှန်သည်၊ မကြမ်းမနု လမ်းအတိုင်း တိုက်ခြင်းကား လေလမ်းကြောင်း မှန်သည်မည်သည်။</p> <h3>(၈) ၃-အပဏ္ဏကဝဂ်၊ ၁-ပဓာနသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မချွတ်ယွင်းသော အကျင့်ကိုကျင့်သည် မည်၏၊ ထိုရဟန်းအား အာသဝေါကုန်ရန် အကြောင်းသည်လည်း ပြည့်စုံ၏၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> <br>စာမျက်နှာ-581 <hr> ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ အကြားအမြင်များ၏၊ ထက်သန်သော လုံ့လရှိ၏၊ ပညာရှိ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၂-သမ္မာဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် (လ) အထက်သုတ်အတိုင်း။ ၄-မျိုးမှာ နေက္ခမ္မဝိတက်၊ အဗျာပါဒဝိတက်၊ အဝိဟိံသဝိတက်၊ အမြင်မှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <h3>၃-သပ္ပုရိသသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို သူယုတ် ဟု သိအပ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>၁။ ဤလောက၌ သူယုတ်သည် သူတပါး၏ ကျေးဇူးမဲ့ကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏၊ မေးသော်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာ ရှိအံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ ရှေးရှုဆောင်၍ မေးသည်ရှိသော် မယုတ်လျော့စေမူ၍ မဆိုင်းမတွ အပြည့်အစုံ အကျယ်တဝင့် သူတပါးကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း” ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၂။ သူယုတ်သည် သူတပါး၏ ကျေးဇူးကို မေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေးသော်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရှိရာ ရှိအံ့နည်း၊ ပြဿနာ...သော် ယုတ်လျော့စေ၍ ဆိုင်းဆိုင်းတွတွ မပြည့်မစုံ အကျယ်မဖွင့်ဘဲ သူတပါးကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏။ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း”ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၃။ သူယုတ်သည် မိမိ၏ကျေးဇူးမဲ့ကို မေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေး...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) ယုတ်လျော့စေ၍ (လ) ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း”ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၄။ သူယုတ်သည် မိမိ၏ကျေးဇူးကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏။ မေးသော်ကား... အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) မယုတ်လျော့စေမူ၍ (လ) မိမိကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏။ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း”ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို သူတော်ကောင်း ဟု သိအပ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ–</p> <p>၁။ သူတော်ကောင်းသည် သူတပါး၏ကျေးဇူးမဲ့ကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေးသော်ကား...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) ယုတ်လျော့စေ၍ (လ) ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း”ဟု သိရမည့် အကြောင်းတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-582 <hr> ၂။ သူတော်ကောင်းသည် သူတပါး၏ကျေးဇူးကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏၊ မေးသော်ကား...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) မယုတ်လျော့စေ၍ (လ) သူတပါး၏ ကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း” ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၃။ သူတော်ကောင်းသည် မိမိ၏ကျေးဇူးမဲ့ကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏။ မေးသော်ကား...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) မယုတ်လျော့စေမူ၍ (လ) မိမိကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း” ဟု သိရမည့် အကြောင်းတည်း။</p> <p>၄။ သူတော်ကောင်းသည် မိမိ၏ကျေးဇူးကို မေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေးသော်ကား....အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) ယုတ်လျော့စေ၍ (လ) မိမိကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း”ဟု သိရမည့် အကြောင်းတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ချွေးမကို အကြင်ညဉ့်၌သော်လည်းကောင်း၊ နေ့၌သော်လည်းကောင်း ခေါ်ဆောင်လာခဲ့၏။ ထိုခေါ်လာခဲ့သော ညဉ့်နေ့၌သာ ထိုချွေးမအား ယောက္ခမမိန်းမ၊ ယောက္ခမယောက်ျား၌ လည်းကောင်း၊ လင်၌လည်းကောင်း၊ အယုတ်သဖြင့် ကျွန်အမှုလုပ် ယောက်ျားတို့၌ လည်းကောင်း လွန်ကဲသော အရှက်အကြောက်သည် ရှေးရှုတည်၏။ ထိုချွေးမသည် နောင်အခါ၌ ပေါင်းသင်း အကျွမ်းဝင်ခြင်းကို စွဲ၍ ယောက္ခမများကို လည်းကောင်း၊ လင်ကို လည်းကောင်း “ဖယ်ကြစမ်းပါ၊ အဘယ်ကို သင်တို့ သိကြကုန်အံ့နည်း” ဟု ဆိုသကဲ့သို့ ဤအတူသာလျှင် ဤသာသနာတော်၌ အချို့သော ရဟန်းသည် အကြင်ညဉ့်နေ့၌ လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်ရောက်၏၊ ထိုရဟန်းပြုသော ညဉ့်နေ့၌သာလျှင် ဘိက္ခု၊ ဘိက္ခုနီ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာတို့၌ လည်းကောင်း၊ အယုတ်သဖြင့် အရံစောင့်သာမဏေတို့၌ လည်းကောင်း လွန်ကဲသော အရှက်အကြောက်သည် ရှေးရှုတည်၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် နောင်အခါ၌ ပေါင်းသင်း အကျွမ်းဝင်ခြင်းကို စွဲ၍ ဆရာကိုလည်းကောင်း၊ ဥပဇ္ဈာယ်ကို လည်းကောင်း “ဖဲကြကုန်လော့၊ အဘယ်ကို သင်တို့ သိကြကုန်အံ့နည်း”ဟု ဆို၏။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ရောက်လာခါစ ချွေးမနှင့် တူသော စိတ်ဖြင့် နေအံ့ဟု ကျင့်ရမည်၊ သင်တို့ ဤအတိုင်း ကျင့်ကြဟု မိန့်။</p> <h3>၄-၅။ ပဌမ၊ ဒုတိယ အဂ္ဂသုတ်</h3> <p>မြတ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ- မြတ်သောသီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ ဝိမုတ္တိတို့တည်း။ ဒုတိယအတွက် မြတ်သောရုပ်၊ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ ဘဝတို့တည်းဟု မိန့်။ (အရဟတ္တဖိုလ် ရသော သီလ စသည်နှင့် အကြင်ရုပ်စသည်ကို သုံးသပ်၍ အရဟတ္တဖိုလ် ရ၏၊ ထိုရုပ်စသည်တည်း၊ အကြင်အတ္တဘော၌ တည်၍ ရဟန္တာဖြစ်၊ ထိုအတ္တဘောသည် မြတ်သော ဘဝတည်း။)<br> <br>စာမျက်နှာ-583 </p><hr> <h3>၆-ကုသိနာရသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံခါနီး ကုသိနာရုံပြည် တောင်တံခါး၏အကွေ့ မလ္လာမင်းတို့၏ အင်ကြင်းဥယျာဉ်၌ အင်ကြင်းပင်ပျို အစုံတို့၏ အကြား သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းတော်များအား- ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ၌ဖြစ်စေ၊ မဂ်၌ဖြစ်စေ၊ အကျင့်၌ ဖြစ်စေ ယုံမှားတွေးတောခြင်းသည် တစုံတယောက်သော ရဟန်းအား ဖြစ်ခဲ့မှု သင်တို့ မေးလျှောက်ကြ၊ “မြတ်စွာဘုရား ငါတို့မျက်မှောက်မှာ ထင်ရှားရှိပါလျက် ဘုရားရှင်ကို ရှေ့တော်၌ ပြန်မေးဖို့ ငါတို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ကြ”ဟု နောင်အခါ နှလုံးမသာ မဖြစ်ကြစေကုန်လင့်ဟု မိန့်တော်မူသော် ရဟန်းများ ဆိတ်ဆိတ်နေကြ၏။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် ၃-ကြိမ်မြောက်လည်း မိန့်တော်မူ၏။ ၂-ကြိမ်မြောက် ၃-ကြိမ်မြောက်လည်း ရဟန်းတော်များ ဆိတ်ဆိတ်နေကြကုန်၏။</p> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်က “သင်တို့သည် ဘုရား၌ ရိုသေလေးစားသဖြင့် မမေးလျှောက်ကြကုန်သော်လည်း ဖြစ်ငြားအံ့၊ အဖော်ရဟန်း အချင်းချင်းအားမူလည်း မိမိယုံမှားတွေးတောခြင်းကို ပြောကြားလော့”ဟု မိန့်ပြန်ရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်ပင် နေကြ၏၊ ထိုအခါ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်အား “အရှင်ဘုရား၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ ဤရဟန်းသံဃာထဲ၌ ရဟန်းတပါးအားမျှသော်လည်း ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ၌ ဖြစ်စေ၊ မဂ်၌ဖြစ်စေ၊ အကျင့်၌ဖြစ်စေ ယုံမှားတွေးတောခြင်း မရှိ”ဟု တပည့်တော် ယုံကြည်ပါသည်ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>အာနန္ဒာ၊ သင်ကား ယုံကြည်သဖြင့်သာ လျှောက်၏။ စင်စစ်သော်ကား ဤအရာ၌ ဘုရား၏ ဉာဏ်တော်အရာပင် ဖြစ်၏၊ ဤရဟန်းသံဃာထဲ၌ ရဟန်းတပါးအားမျှသော်လည်း ဘုရားစသည်၌ ယုံမှားတွေးတောခြင်း မရှိလေ၊ ဤ ၅၀၀-သော ရဟန်းတို့တွင် ဂုဏ်အားဖြင့် အယုတ်ဆုံးရဟန်းသည် သောတာပန်တည်း၊ အပါယ်မကျ၊ ကိန်းသေမြဲ၏၊ အထက်မဂ် ၃-ပါးလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိ၏ဟု မိန့်။</p> <p>တောင်တံခါးအကွေ့ - တောင်တံခါးမှထွက်၊ အရှေ့ဘက်သွားသော အင်ကြင်းတောတန်းမှ မြောက်ဘက်ပြန်ဆုတ်၍ တည်သော အလယ်အရပ်တည်း။</p> <p>ဘုရား၌ ရိုသေ၍ မမေး - ငါတို့ ဘုရားထံမှာ ရဟန်းပြုကြ၊ ပစ္စည်း ၄-ပါးလည်း ဘုရားထံမှပဲ ရကြ၊ ဤအတွင်း မယုံမှားကြဘဲ ယခု နောက်ဆုံး ပရိနိဗ္ဗာန်စံခါနီးမှ ငါတို့ ယုံမှားပြုရန် မသင့်ဟု ရိုသေ၍ မမေးခြင်းမျိုး မဖြစ်ကြနှင့်ဟု မိန့်တော်မူလိုရင်း ဖြစ်သည်၊ တင်းတိမ်တွင်းနေ ရဟန်း ၅၀၀-တွင် ဂုဏ်အငယ်ဆုံး သောတာပန်ရဟန်းမှာ အရှင်အာနန္ဒာသာတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-584 </p><hr> <h3>၇-အစိန္တေယျသုတ်</h3> <p>မကြံသင့်သော ဤ ၄-မျိုးတို့ကို မကြံအပ်ကုန်၊ ယင်း ၄-မျိုးတို့ကို ကြံသူသည် ရူးသွပ်ရန် ဆင်းရဲပင်ပန်းရန်သာ ဖြစ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ မကြံသင့်သော ဘုရားရှင်တို့၏ ဘုရားအရာကို မကြံအပ်။<br> ၂။ မကြံသင့်သော ဈာန်ရပုဂ္ဂိုလ်၏ ဈာန်အရာကို မကြံအပ်။<br> ၃။ မကြံသင့်သော ကံအကျိုးကို မကြံအပ်။<br> ၄။ မကြံသင့်သော လောကကို ကြံခြင်းကို မကြံအပ်။<br> ယင်းတို့ကို ကြံသူသည် ရှူးသွပ်ရန် ပင်ပန်းဆင်းရဲရန်သာ ဖြစ်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဘုရားအရာ - သဗ္ဗညုတဉာဏ်စသော ဘုရားဂုဏ်တော်တို့၏ ဖြစ်ခြင်းနှင့် အာနုဘော်တည်း။ အဘိဉာဉ်ကား ဈာန်အရာ။ ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနိယ စသည်တို့ကား ကံအရာတည်း။</p> <p>လောကကို ကြံခြင်း - မည်သူက လ၊ နေ၊ မဟာပထဝီ၊ သမုဒ္ဒရာကို ပြုအပ်သနည်း၊ မည်သူက သတ္တဝါ၊ တောင်၊ သရက်၊ ထန်း၊ အုန်းပင် စသည်တို့ကို ဖြစ်စေသနည်းဟု လောကကို ကြံခြင်းတည်း။</p> <h3>ဂ-ဒက္ခိဏသုတ်</h3> <p>အလှူစင်ကြယ်ကြောင်း ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>၁။ အလှူပေးပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့်သာ စင်ကြယ်၍ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် မစင်ကြယ်သော အလှူမျိုး။</p> <p>၂။ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့်သာ စင်ကြယ်၍ အလှူပေးပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် မစင်ကြယ်သော အလှူမျိုး။</p> <p>၃။ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-ဦးလုံးကြောင့်လည်း မစင်ကြယ်သော အလှူမျိုး။<br> ၄။ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-ဦးလုံးကြောင့်လည်း စင်ကြယ်သော အလှူမျိုးတို့တည်း။</p> <p>အလှူပေးပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့်သာ စင်ကြယ်၍ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် မစင်ကြယ်သော အလှူဟူသည်- ဤလောက၌ အလှူပေးသူသည် သီလရှိ၏၊ ကောင်းသောသဘော ရှိ၏၊ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကား သီလမရှိ၊ ယုတ်မာသော သဘောရှိ၏၊ ဤအလှူတည်း။ (ကြွင်း ၃-မျိုး၌လည်း သီလရှိ မရှိ၊ သဘောကောင်း ယုတ်ဖြင့် တွဲ၍ ခွဲလေ။)</p> <p>အလှူရှင်ကြောင့် စင်ကြယ် - ဝေဿန္တရာမင်းကြီး သက်သေပြ။ ချဲ့- မင်းကြီးသည် ဇူဇကာပုဏ္ဏားအား သားသမီးများလှူ၍ မြေလှုပ်ရသည်၊ ၁-အလှူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-585 <hr> အလှူခံကြောင့် စင်ကြယ် - ၂-အလှူကို ကလျာဏီမြစ်ဝ ရွာတံခါးနေ တံငါသည်ကို သက်သေပြ။ ချဲ့- တံငါသည်သည် ဒီဃသုမနထေရ်အား ၃-ကြိမ် ဆွမ်းလှူပြီး သေခါနီး လျောင်းစဉ် “ယင်းဆွမ်းအလှူသည် ငါ့ကိုအပါယ်မှကယ်ထုတ်ပေးသည်”ဟု ဆိုသည်။</p> <p>၂-ဦးလုံးကြောင့် မစင်ကြယ် - ခုမာနအရပ်နေ မုဆိုးကို သက်သေပြ။ ချဲ့- မုဆိုးသည် သူသေအတွက် ဒုဿီလအား ၃-ကြိမ်လှူရာ တတိယအကြိမ်၌ “နတ်ဘီလူး ဒုဿီလသည် ငါ့အစာကို လုနေသည်”ဟု အော်မည်သည်၊ နောက်ထပ် သီလရှိ ရဟန်းတပါးအားလှူ၍ အမျှဝေမှ ကောင်းမှုရောက်သွားသည်။ အသဒိသဒါနမျိုးကို ၂-ဦးလုံး စင်ကြယ်ရာ၌ သက်သေပြသင့်၏။</p> <h3>၉-ဝဏိဇ္ဇသုတ်</h3> <p>အရှင် သာရိပုတ္တရာက ဘုရားရှင်အား အရှင်ဘုရား၊ ဤလောက၌ အချို့သူ၏ အားထုတ်အပ်သော ကုန်သွယ်မှုသည် ကုန်သွယ်မှုခြင်း တူပါလျက် ပျက်စီးခြင်းသို့ရောက်ရခြင်း၊ ရည်မှန်းတိုင်း မဖြစ်ရခြင်း၊ ရည်မှန်းတိုင်း ဖြစ်ရခြင်း၊ ရည်မှန်းသည်ထက် ပို၍ အကျိုးရှိခြင်း၏အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်းဟု လျှောက်သည်။</p> <p>၁။ သာရိပုတ္တရာ၊ ဤလောက၌ အချို့သူသည် မကောင်းမှုကို ပယ်ပြီး ငြိမ်းပြီးသော ရဟန်း ပုဏ္ဏားသို့ ချဉ်းကပ်၍ “အရှင်ဘုရားလိုသော ပစ္စည်းကို မိန့်တော်မူပါ”ဟု ဖိတ်ကြား၏၊ ထိုသူသည် ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို မလှူ၊ ထိုသူသည် ထိုဘဝမှ စုတေ၍ ဤလူ့ဘုံသို့ ပြန်လာခဲ့မူ အကြင် အကြင်ကုန်သွယ်မှုကိုပင် အားထုတ်၏၊ ထိုသူ၏ ထိုအားထုတ်အပ်တိုင်းသော ကုန်သွယ်မှုသည် ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>၂။ ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို ရည်မှန်းတိုင်း မပေးလှူ (လ) ရည်မှန်းတိုင်း မဖြစ်။<br> ၃။ ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို ရည်မှန်းတိုင်း လှူ၏။ (လ) ရည်မှန်းတိုင်း ဖြစ်ရ၏။</p> <p>၄။ ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို ရည်မှန်းသည်ထက် ပို၍လှူ၏၊ (လ) ရည်မှန်းသည်ထက် ပို၍ အကျိုးရှိ၏၊ အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား ဤသည်ပင်တည်းဟု မိန့်။</p> <p>စာမျက်နှာ-586 </p><hr> <h3>၁၀-ကမ္ဗောဇသုတ်</h3> <p>ကောသမ္ဘီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော ဘုရားရှင်အား အရှင်အာနန္ဒာက အရှင်ဘုရား၊ မာတုဂါမသည် လွှတ်ရုံးသဘင်၌ မနေရခြင်း၊ ကြီးပွားရေးအလုပ်ကို မလုပ်ရခြင်း၊ ကမ္ဗောဇတိုင်းသို့ မသွားရခြင်း၏ အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်းဟု လျှောက်ရာ မာတုဂါမသည် အမျက်ထွက်တတ်၊ ငြူစူတတ်၊ ဝန်တိုတတ်၊ ပညာမရှိ၊ ထို့ကြောင့်တည်း မိန့်။</p> <p>လွှတ်ရုံးသဘင် - တရားဆုံးဖြတ်ရန် နေရာတည်း။ လယ်ထွန်ကုန်သွယ်စသည်များကား ကြီးပွားရေးအလုပ် ဖြစ်သည်။ ကမ္ဗောဇတိုင်းဆိုသည်ကား ဒေသနာမျှသာ၊ ဥစ္စာဆည်းပူးရန် ဘယ်တိုင်းတပါးမျှ မသွားရ ဆိုလိုသည်။<br> အမျက်ထွက်ခြင်း စသည်အပြစ် - အမျက်ထွက်လျှင် အကျိုးရှိ မရှိ မသိ၊ ငြူစူလျှင် သူတပါးစည်းစိမ် သည်းမခံနိုင်၊ ဝန်တိုလျှင် ဥစ္စာပေး၍ ကိစ္စပြီးအောင် မပြုနိုင်၊ ပညာမရှိလျှင် ကိစ္စကြီးငယ်ကို စီမံနိုင်စွမ်း မရှိ။</p> <h3>(၉) ၄-မလဝဂ်၊ ၁-ပါဏာတိပါတသုတ်</h3> <p>ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ- သူ့အသက်သတ်၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ အမှားပြောလေ့ ရှိခြင်းတို့တည်း။ ထို ၄-ပါး ရှောင်ကြဉ်က နတ်ပြည်ရောက်ရ၏။</p> <h3>၂-မုသာဝါဒသုတ်</h3> <p>ငရဲရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ- အမှားပြော၊ ကုန်းစကားဆို၊ စကားကြမ်းဆို၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုလေ့ရှိခြင်းတည်း။ ထို ၄-ပါးကို ရှောင်ကြဉ်က နတ်ပြည်ရောက်ရ၏။</p> <h3>၃-အဝဏ္ဏာရဟသုတ်</h3> <p>ငရဲရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ- ဉာဏ်ဖြင့် မစိစစ် မသက်ဝင်ဘဲ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ဂုဏ်ကို၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ပြောဆိုခြင်း၊ မကြည်ညိုသင့်ရာ၌ ကြည်ညိုခြင်းကို၊ ကြည်ညိုသင့်ရာ၌ မကြည်ညိုခြင်းကို ဖြစ်စေခြင်းတည်း။ ထို ၄-ပါးကို ဉာဏ်ဖြင့် စိစစ်သက်ဝင်၍ အဖြောင့်အမှန် ပြောဆိုဖြစ်စေက နတ်ပြည်ရောက်ရ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-587 </p><hr> <h3>၄-ကောဓဂရုသုတ်</h3> <p>ငရဲသို့ရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြု၍၊ ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်းကို အလေးပြု၍၊ လာဘ်ရခြင်းကို အလေးပြု၍၊ အရိုအသေပြုမှုသက္ကာရကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုခြင်းတည်း။ သူတော်ကောင်းတရားကိုသာ အလေးပြု၍ အမျက်ထွက်ခြင်းစသည် ၄-ပါးကို အလေးမပြုလျှင် နတ်ပြည် ရောက်ရ၏။ (ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ကား နောက်သုတ်များ၌လည်း ပါဝင်၏။)</p> <h3>၅-တပောတပသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-<br> (၁) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်။<br> (၂) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်။<br> (၃) အလင်း၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်။<br> (၄) အလင်း၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>(၁) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ယုတ်နိမ့်သောအမျိုးဟု ဆိုအပ်သော ဒွန်းစဏ္ဍားမျိုး၌ သော်လည်းကောင်း၊ နှီးသမား၊ တံငါ၊ မုဆိုး၊ သားရေလုပ်သမား၊ ပန်းမှိုက်သွန်မျိုး၌ သော်လည်းကောင်း ဖြစ်၏။ ဆင်းရဲ၏။ ထမင်းအဖျော် စားသောက်ဖွယ် နည်းပါး၏။ ငြိုငြင်သဖြင့် အသက်မွေးရ၏၊ ယင်းအမျိုး၌ အစားအဝတ်ကို ငြိုငြင်စွာ ရ၏။ ထိုသူသည် အဆင်းမလှ၊ ရှုချင်ဖွယ်မရှိ၊ ပုကွ၍ အနာလည်းများ၏၊ ကန်းသူ၊ ကောက်သူ၊ ခွင်သူ၊ ဆွံ့သူသော်လည်း ဖြစ်ရ၏။ ထမင်း အဖျော် အဝတ် ယာဉ် ပန်းနံ့သာ နံ့သာပျောင်း အိပ်ရာနေရာ ဆီမီး အဆောက်အဦကို ရသူမဟုတ်၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>(၂) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် ယုတ်နိမ့်သောအမျိုးဟုဆိုအပ်သော (လ) ရသူမဟုတ်၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ကောင်းမှုကိုပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>(၃) အလင်း၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် မြတ်သောအမျိုးဟုဆိုအပ်သော ခတ္တိယ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ဂဟပတိ မဟာသာလ အမျိုး၌သော်လည်းကောင်း ဖြစ်ရ၏။ ကြွယ်ဝ၏၊ များသော ဥစ္စာစည်းစိမ် ရွှေငွေရှိ၏၊ များသော နှစ်သက်ဖွယ် အသုံးအဆောင် ဥစ္စာစပါးရှိ၏။ ထိုသူသည် အဆင်းလှ ရှုချင်ဖွယ် ကြည်ညိုဖွယ်လည်းရှိ၏၊ ကောင်းမြတ်သော အဆင်းသဏ္ဌာန်</p> <p>စာမျက်နှာ-588 <hr> နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ထမင်း အဖျော် (လ) ဆီမီးအသုံးအဆောင်ကို ရသူဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုကို ပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>(၄) အလင်း၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် မြတ်သောအမျိုးဟု ဆိုအပ်သော (လ) ရသူဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ကောင်းမှုကို ပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် နတ်ပြည်၌ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လားရာရှိ - အပြင်အလင်း မမြင်ရမီ အမိဝမ်း၌ပင် သေ၍ အပါယ်ကျကာ အာယုကပ်ပတ်လုံး ခံရမည့်သူကိုလည်း ယူရမည်၊ ထိုသူကား ဖုံးကွယ်လျှို့ဝှက်သူဖြစ်၍ ဤသို့ဖြစ်တတ်သည်။</p> <h3>၆-ဩဏတောဏတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ယုတ်နိမ့်သည်ဖြစ်၍ ယုတ်နိမ့်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ယုတ်နိမ့်သည်ဖြစ်၍ မြင့်မြတ်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ မြင့်မြတ်သည်ဖြစ်၍ ယုတ်နိမ့်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ မြင့်မြတ်သည်ဖြစ်၍ မြင့်မြတ်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၇-ပုတ္တသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- မတုန်လှုပ်သောရဟန်း၊ ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့် တူသောရဟန်း၊ ပဒုမ္မာကြာနှင့် တူသောရဟန်း၊ ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန်းတို့တည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သော ရဟန်းဟူသည်- ရဟန်းသည် သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ကျင့်ဆဲဖြစ်၏၊ အတုမရှိသော အရဟတ္တဖိုလ်ကို တောင့်တလျက်နေ၏၊ ရေမြေကို အစိုးရသော ဦးထိပ်၌ အဘိသိက်သွန်းပြီးသော မင်း၏ အဘိသိက်သွန်းထိုက်သော သားကြီးသည် အဘိသိက်မသွန်းရသေးသော်လည်း မတုန်မလှုပ်သကဲ့သို့သော ရဟန်းတည်း။</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေ၏၊ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့်ကား တွေ့ထိမနေ၊ ဤရဟန်းတည်း။</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) ရောက်နေ၏။ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကိုလည်း နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍နေ၏၊ ဤရဟန်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-589 <hr> ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့သော ရဟန်းဟူသည်- ရဟန်းသည် သုံးဆောင်ပါဟု တောင်းပန်အပ်သည်ဖြစ်၍သာလျှင် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်းကို သုံးဆောင်ရသည်က များ၏၊ မတောင်းပန်ဘဲ သုံးဆောင်ရသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း။ အတူနေ သီတင်းသုံးဖော်တို့သည် ထိုရဟန်းအား နှစ်မြို့ဖွယ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံဖြင့်သာလျှင် ပြုမူကြသည်က များ၏၊ မနှစ်မြို့ဖွယ်ပြုကြသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း။ နှစ်မြို့ဖွယ်ပူဇော်ခြင်းကိုသာလျှင် ဆောင်ကြသည်က များ၏၊ မနှစ်မြို့ဖွယ်ပူဇော်ခြင်းကို ဆောင်ကြသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း။ သည်းခြေ၊ သလိပ်၊ လေ တပါးစီကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ ၃-ပါးပေါင်းဆုံမိခြင်း သန္နိပါတ်ကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ ဥတုဖောက်ပြန်မှု၊ မညီမညွတ်ဆောင်ရွက်မှု၊ သူတပါးတို့ လုံ့လပြုမှုကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ ကံအကျိုးပေးမှုကြောင့် သော်လည်းကောင်း ဖြစ်သောဝေဒနာတို့သည် ထိုရဟန်းအား များစွာမဖြစ်ကုန်၊ အနာရောဂါနည်း၏။ မျက်မှောက်ချမ်းသာကြောင်း စိတ်မြတ်၌ ဖြစ်ကုန်သော ဈာန် ၄-ပါးတို့ကို အလိုရှိတိုင်း မငြိုမငြင် မပင်မပန်းရ၏၊ အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) ရောက်နေ၏။ ဤရဟန်းတည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့၊ “ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန်းမည်၏”ဟူသော အကြင်စကားကိုဆိုသူသည် ကောင်းစွာဆိုသူဖြစ်ရာ၏၊ ထိုစကားကို ကောင်းစွာဆိုသူသည် ငါဘုရားကိုသာ ရည်ညွှန်း၍ ဆိုရာ၏၊ ငါဘုရားသည် အလှူခံတော်မူပါဟု တောင်းပန်အပ်သည်ဖြစ်၍သာလျှင် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးကို သုံးဆောင်ရသည်က များ၏၊ မတောင်းပန်ဘဲ သုံးဆောင်ရသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း၊ (လ) ရောက်နေ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>မတုန်လှုပ်သောရဟန်း - သေက္ခ ၇-ယောက်တည်း၊ သာသနာ၌ မူလဖြစ်သော သဒ္ဓါ၌တည်သောကြောင့် မတုန်လှုပ်တော့ပေ။ ပုဏ္ဍရိက်ကြာကား ပွင့်ချပ်တရာ မပြည့်သလို ဈာန်အဘိညာဉ်မရ၊ ဂုဏ်မမြင့်သော သုက္ခဝိပဿက ရဟန္တာမျှဖြစ်၏။ ပဒုမ္မာကြာကား ပွင့်ချပ်တရာပြည့်သလို ဈာန်အဘိညာဉ်ရ၏၊ ဂုဏ်ပြည့်သော ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တ ရဟန္တာကား ယင်းကြာနှင့် တူသည်။</p> <p>သိမ်မွေ့နူးညံ့သောရဟန်း - ကိုယ် စိတ် နူးညံ့ဆင်းရဲကင်း၏၊ စင်စစ် ချမ်းသာခြင်းရှိသော မိမိကိုယ်တော်မြတ်ကို သော်လည်းကောင်း၊ အလားတူရဟန္တာများကိုလည်းကောင်း ပြသည်။</p> <p>တောင်းတောင်းပန်ပန် - သင်္ကန်း၌ ဗာကုလထေရ်၊ ဆွမ်း၌ ရှားတောခရီးဝယ် သီဝလိထေရ်၊ ကျောင်း၌ အဋ္ဌကနာဂရသုတ်ဝယ် အာနန္ဒာထေရ်၊ ဆေး၌ ပိလိန္ဒဝစ္ဆမထေရ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-590 <hr> ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ မတုန်လှုပ်သော ရဟန်းစသော အထက်ပုတ္တသုတ်လာ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သော ရဟန်းဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် အပါယ်မကျ၊ ကိန်းသေမြဲသော အထက်မဂ် ၃-ပါး လားရာရှိသော သောတာပန်တည်း။ (သာသနာ၌ ထောက်တည်ရာ ရသောကြောင့်တည်း။)</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း တကြိမ်သာ ဤလူ့ဘုံလာ၍ ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုသော သကဒါဂါမ်တည်း။ (ဂုဏ်မများသေး၍ ပွင့်ချပ်မများသော ကြာနှင့်တူသည်။)</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ်ပဋိသန္ဓေနေ၍ ဤဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုလတ္တံ့သော ထိုဘုံမှ ပြန်လည်ခြင်းသဘော မရှိသော အနာဂါမ်တည်း။ (ဂုဏ်များ၍ ပွင့်ချပ်တရာရှိသောကြာနှင့် တူသည်။)</p> <p>ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့သော ရဟန်းဟူသည်- အာသဝေါတရားတို့ ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ရဟန္တာတည်း။ (ကြမ်းအောင်ပြုသော ကိလေသာအားလုံး အကြွင်းမဲ့ပြတ်၍ နူးညံ့ခြင်းသို့ရောက်သည်။)</p> <h3>၉-သမ္မာဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ မတုန်မလှုပ်သော ရဟန်းစသော အထက်ပုတ္တသုတ်လာ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သောရဟန်းဟူသည်- အမြင်မှန်သမ္မာဒိဋ္ဌိစသော မဂ္ဂင် ၈-ပါးရှိသူတည်း။</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့် တူသော ရဟန်းဟူသည်- မဂ္ဂင် ၈-ပါး အပြင် မှန်ကန်သော ဉာဏ်၊ မှန်ကန်သော လွန်မြောက်ခြင်း အရဟတ္တဖိုလ်ရှိသူတည်း၊ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိကာ မနေ။</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့် တူသော ရဟန်းဟူသည်- အထက် ၁၀-ပါးအပြင် ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍ နေသူတည်း။ ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော...<br> <br>စာမျက်နှာ-591 <hr> ရဟန်းဟူသည်- အထက်ပုတ္တသုတ်လာ စတုတ္ထရဟန်းပင်တည်း၊ ဤလေးမျိုးတို့တည်း။ (ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ပဌမ သေက္ခ ၇-ဦး၊ ဒုတိယ သုက္ခဝိပဿက ရဟန္တာ၊ တတိယ ဥဘတောဘာဂ ဝိမုတ္တရဟန္တာ၊ စတုတ္ထ ဘုရားရှင်နှင့် ဘုရားရှင်အလားတူ ရဟန္တာတည်း၊ ပထမသုတ် ပုဂ္ဂိုလ်အတိုင်းပင် ဟောသည်၊ ဒေသနာမျှသာ ထူး၏။)</p> <h3>၁၀-ခန္ဓသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- မတုန်လှုပ်သော ရဟန်း စသော အထက် ပုတ္တသုတ်လာ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သောရဟန်း ဟူသည် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ မရောက်သေးသော သေက္ခပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်၏။ နိဗ္ဗာန်ကို တောင့်တသည်ဖြစ်၍ နေသူတည်း။</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့်တူသောရဟန်း ဟူသည်- ဤကားရုပ်၊ ဤကားရုပ် ဖြစ်ကြောင်း၊ ဤကား ရုပ်ချုပ်ခြင်း စသည်ဖြင့် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၌ ဖြစ်ပျက်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုနေသူတည်း၊ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍ကား မနေ။</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့်တူသောရဟန်း ဟူသည်— ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၌ ဖြစ်ပျက်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုနေကာ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍လည်း နေသူတည်း။<br> ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန်း ဟူသည်-- အထက် ပုတ္တသုတ်လာ စတုတ္ထရဟန်းပင်တည်း။ (ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ပဌမ-အရဟတ္တဖိုလ်အလို့ငှာ အားမထုတ်ဘဲ မေ့လျော့နေသော သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တည်း။ ဒုတိယ-မမေ့မလျော့ အားထုတ်သော ဈာန်မရ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်၊ တတိယ- အားထုတ်သော ဝိမောက္ခ ၈-ပါးရ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တည်း၊ စတုတ္ထမှာ သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန္တာတည်း။)</p> <h3>(၁၀) ၅-အသုရဝဂ်၊ ၁-အသုရသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ---<br> ၁။ အသုရာဖြစ်၍ အသုရာအခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၂။ အသုရာဖြစ်၍ နတ်အခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၃။ နတ်ဖြစ်၍ အသုရာအခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၄။ နတ်ဖြစ်၍ နတ်အခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>အသုရာဖြစ်၍ အသုရာအခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ထိုသူ၏ ပရိသတ်သည်လည်း သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဤသူတည်း။ ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ်မှာ မိမိက သီလမရှိ သဘောယုတ်သော်လည်း ပရိသတ်က သီလရှိ သဘောကောင်းသည်၊ တတိယမှာ မိမိက သီလရှိ၊ သဘောကောင်း၊ ပရိသတ်က သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၊ စတုတ္ထမှာ ၂-ဘက်လုံး ကောင်း၏ဟု မာတိကာဖြင့် အမည်တပ်လေ။ (အသုရကာယ်နှင့်အတူ အဆင်းမလှသူကို အသုရာ၊ ဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့်စပ်၍ အဆင်းလှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသူ နတ်နှင့်တူသူကို နတ်ဟု ဤသုတ်၌ ဆိုသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-592 </p><hr> <h3>၂-ပဌမ သမာဓိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းကိုရ၏၊ သင်္ခါရတရားကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သော ပညာကိုကားမရ၊ အချို့ကား ပညာကိုရ၏၊ တည်ကြည်ခြင်းကိုမရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးကို မရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးရ၏၊ ဤသည်တို့တည်း။ (အပ္ပနာသမာဓိနှင့် သင်္ခါရကို သိမ်းဆည်းနိုင်သော ဝိပဿနာဉာဏ်ကို ရခြင်းတည်း။)</p> <h3>၃-ဒုတိယ သမာဓိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အချို့သူသည် မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းကို ရ၏၊ သင်္ခါရကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သော ပညာကိုကား မရ၊ အချို့ကား ပညာကိုရ၏၊ တည်ကြည်ခြင်းကိုမရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးကိုမရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးကို ရ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတို့တွင်-</p> <p>၁။ တည်ကြည်ခြင်းကိုသာ ရ၍ ပညာကို မရသေးသူသည် တည်ကြည်ခြင်း၌ တည်၍ ပညာကို အားထုတ်အပ်၏။ ထိုသူသည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်းရ၏၊ သင်္ခါရကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သောပညာကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၂။ ပညာကိုသာရ၍ တည်ကြည်ခြင်းကို မရသူသည် ပညာ၌တည်၍ တည်ကြည်ခြင်းကို အားထုတ်အပ်၏၊ ထိုသူသည် နောင်အခါ...ပညာကိုလည်း ရ၏၊ တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၃။ တည်ကြည်ခြင်းပညာ ၂-ပါးလုံးကို မရသူသည် ထိုကုသိုလ်တရားကိုရရန် လွန်ကဲသောအလိုဆန္ဒ၊ လုံ့လကိုလည်းကောင်း၊ အားထုတ်ကြိုးစားခြင်း၊ မဆုတ်နစ်ခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ အောက်မေ့ခြင်း ဆင်ခြင်ဉာဏ်ကိုလည်းကောင်း ပြုအပ်၏။</p> <p>ပုဆိုးကို မီးလောင်၊ ဦးခေါင်းကို မီးလောင်သူသည် ထိုပုဆိုး၊ ထိုဦးခေါင်းကို မီးငြိမ်းစေရန် လွန်ကဲသော အလိုလုံ့လကိုလည်းကောင်း၊ (လ) ဆင်ခြင်ဉာဏ်ကို လည်းကောင်းပြုသကဲ့သို့ ပြုသူသည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏...ပညာကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၄။ တည်ကြည်ခြင်း ပညာ ၂-ပါးလုံးကို ရသူသည် ယင်းကုသိုလ်တရားတို့၌ပင် တည်ရှိ၍ အာသဝေါကုန်ရန် အတိုင်းထက်အလွန် အားထုတ်၏၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-593 </p><hr> <h3>၄-တတိယ သမာဓိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ (ပဌမသမာဓိသုတ်လာ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးအတူ။) ထိုတွင်—</p> <p>၁။ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်းကိုသာရ၍ သင်္ခါရကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သော ပညာကို မရသူသည် ပညာကို ရသူထံ ချဉ်းကပ်၍ “ငါ့ရှင်၊ အဘယ်သို့လျှင် သင်္ခါရတို့ကို မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်ကုန်သနည်း”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသူအား ပညာကိုရသူသည် “ငါ့ရှင်၊ သင်္ခါရတို့ကို ဤသို့ မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်ကုန်၏”ဟု မြင်သိသော အတိုင်း ပြောကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏၊ သင်္ခါရတို့ကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သောပညာကို လည်း ရ၏။</p> <p>၂။ ပညာကိုရ၍ တည်ကြည်ခြင်းကို မရသူသည် တည်ကြည်ခြင်း ရသူထံ ချဉ်းကပ်၍ “ငါ့ရှင်၊ အဘယ်သို့ စိတ်ကို ကောင်းစွာထားအပ်၊ အနည်ထိုင်စေအပ်၊ တခုတည်းသော အာရုံရှိသည်၏ အဖြစ်ကိုပြုအပ်၊ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်စေအပ်သနည်း”ဟု ဆိုရာ၏၊ ထိုသူအား တည်ကြည်ခြင်း ရသူသည် “ငါ့ရှင်၊ စိတ်ကို ဤသို့ ကောင်းစွာထားအပ်၊ အနည်ထိုင်စေအပ်၊ တခုတည်းသော အာရုံရှိသည်၏ အဖြစ်ကို ပြုအပ်၊ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်စေအပ်၏”ဟု သိမြင်သောအတိုင်း ပြောကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် နောင်အခါ...ပညာကိုလည်း ရ၏..တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၃။ ၂-ပါးလုံးကို မရသူသည် ၂-ပါးလုံး ရသူထံ ချဉ်းကပ်၍ “ငါ့ရှင်၊ အဘယ်သို့လျှင် စိတ်ကို ကောင်းစွာထားအပ် (လ) ဆောက်တည်စေအပ်သနည်း၊ အဘယ်သို့ သင်္ခါရတို့ကို မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်သနည်း”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသူအား ထို ၂-ပါးလုံးကို ရသူသည် “ငါ့ရှင်၊ ဤသို့ စိတ်ကို ကောင်းစွာထားအပ် (လ) ဆောက်တည်စေအပ်၏။ ဤသို့ သင်္ခါရတို့ကို မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်ကုန်၏”ဟု မြင်သိသော အတိုင်း ပြောကြား၏။ ထိုသူသည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏၊ ပညာကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၄။ ၂-ပါးလုံးရသူသည် ယင်းကုသိုလ်တရားတို့၌ပင် တည်၍ အာသဝေါကုန်ရန် အတိုင်းထက်အလွန် အားထုတ်ခြင်းကို ပြုအပ်၏၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <h3>၅-ဆဝါလာတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ—<br> ၁။ ကိုယ်ကျိုးဖို့လည်း မကျင့်၊ သူတပါးအကျိုးဖို့လည်း မကျင့်သူ။<br> ၂။ သူတပါးအကျိုးဖို့သာကျင့်၍ ကိုယ်ကျိုးဖို့ မကျင့်သူ။<br> ၃။ ကိုယ်ကျိုးဖို့သာကျင့်၍ သူတပါးအကျိုးဖို့ မကျင့်သူ။<br> ၄။ ၂-မျိုးလုံး အကျိုးဖို့ ကျင့်သူတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-594 <hr> ၂-ဘက်စွန်း မီးလောင်၍ အလယ်၌ မစင်လူးသော သင်္ချိုင်းတောမှ ထင်းမီးစသည် ရွာ၌လည်းကောင်း၊ တော၌လည်းကောင်း သစ်သားဖြင့် ပြုအပ်သော ကိစ္စကို မပြီးစေနိုင်သကဲ့သို့ ကိုယ်ကျိုး၊ သူကျိုး ၂-မျိုးလုံးဖို့ မကျင့်သူကို ထိုထင်းမီးစနှင့်တူ၏ဟု ငါဆို၏။</p> <p>ဤပဌမပုဂ္ဂိုလ်နှင့် သူကျိုးသာကျင့်သော ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ် ဤ ၂-ဦးတွင် ဒုတိယသည် အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်၏။ ကိုယ်ကျိုးသာကျင့်သော တတိယပုဂ္ဂိုလ်ပါ ဤ ၃-ဦးတွင် ဤတတိယသည် အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်၏။ ၂-မျိုးလုံး ကျင့်သူပါ ဤ ၄-ဦးတွင် ဤစတုတ္ထပုဂ္ဂိုလ်သည် လွန်ကဲ မြင့်မြတ် ကြီးမှူးအပ်သူ ဖြစ်၏။</p> <p>နွားမမှ နို့ရည်၊ နို့ရည်မှ နို့ဓမ်း၊ ထိုမှတဆင့် ဆီဦး၊ ထောပတ်၊ ထောပတ်ကြည် အဆင့်ဆင့်ဖြစ်၍ အဆင့်ဆင့်မြတ်၏ဟု ဆိုအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတွင် စတုတ္ထပုဂ္ဂိုလ်သည် လွန်ကဲ မြင့်မြတ်ဆုံးဖြစ်သည်၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၆-ရာဂဝိနယသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ’ ကိုယ်ကျိုးသာ ကျင့်သူ၊ သူကျိုးသာကျင့်သူ၊ ၂-ကျိုးလုံး မကျင့်သူ၊ ၂-ကျိုးလုံး ကျင့်သူတို့တည်း။</p> <p>ကိုယ်ကျိုးသာ ကျင့်၍ သူကျိုးမကျင့်သူ ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ကိုယ်တိုင်ရာဂ ဖျောက်ရန် ကျင့်၏၊ သူတပါးအား ရာဂဖျောက်ရန် မဆောက်တည်စေ၊ ကိုယ်တိုင် ဒေါသ၊ မောဟ ဖျောက်ရန် ကျင့်၏။ သူတပါးအား ဒေါသ၊ မောဟ ဖျောက်ရန် မဆောက်တည်စေ၊ ဤသူတည်း။</p> <p>ရာဂစသည်ကို ပယ်ဖျောက်ရန် ကိုယ်တိုင်မကျင့်သော်လည်း သူတပါးအား ပယ်ဖျောက်ရန် ဆောက်တည်စေသူကား သူကျိုးသာ ကျင့်သူမည်၍၊ မိမိလည်း မကျင့်၊ သူတပါးအားလည်း ရာဂစသည် ဖျောက်ရန် မဆောက်တည်စေသူကား ၂-ကျိုးလုံး မကျင့်သူမည်သည်၊ မိမိလည်းကျင့်၊ သူတပါးကိုလည်း ကျင့်စေက ၂-ကျိုးလုံး ကျင့်သူတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၇-ခိပ္ပနိသန္တိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ (အထက်ရာဂဝိနယသုတ်လာ) ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>မိမိကျိုးသာ ကျင့်သူ ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာ သိမြင်နိုင်၏၊ ကြားနာပြီး တရားတို့ကို ဆောင်နိုင်သော သဘောရှိ၏၊ ဆောင်ပြီး တရားတို့၏ အနက်ကို ဆင်ခြင်နိုင်၏၊ အနက်ကို သိ၊ ပါဠိကို သိ၍ လောကုတ္တရာတရားအား လျော်သော အကျင့်ကိုလည်း ကျင့်၏။ (သို့သော်) ကောင်းသော စကား မြွက်ဆိုသံ မရှိ၊ သန့်ရှင်းသော၊ အပြစ်ကင်း၍ ကျပေါက်ခြင်း မရှိသော အနက်ကို သိစေတတ်၍ ယဉ်ကျေးသော စကားနှင့် မပြည့်စုံ၊ သီတင်းသုံးဖော်တို့အား အကျိုးစီးပွားကို မသိမြင်စေတတ်၊ တရားကို မဆောက်တည်စေတတ်၊ တရားကျင့်သုံးရန် မထက်သန် မရွှင်လန်းစေတတ်၊ ဤသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-595 <hr> သူကျိုးကိုသာ ကျင့်သူ ဟူသည်- အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာ မသိစွမ်းနိုင်၊ ကြားနာပြီး တရားတို့ကို ဆောင်နိုင်သော သဘောလည်း မရှိ၊ ဆောင်ပြီး တရားတို့၏ အနက်ကိုလည်း မဆင်ခြင်နိုင်၊ အနက်ကိုသိ၊ ပါဠိကိုသိ၍ လောကုတ္တရာတရားအား လျော်သောအကျင့်ကို မကျင့်။ (သို့သော်) ကောင်းသော စကားမြွက်ဆိုသံ ရှိ၏၊ သန့်ရှင်းသော အပြစ်ကင်း၍ ကျပေါက်ခြင်း မရှိသော အနက်ကို သိစေတတ်၍ ယဉ်ကျေးမှုရှိသော စကားနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သီတင်းသုံးဖော်တို့အား အကျိုးစီးပွားကို သိမြင်စေတတ်၊ တရားကို ဆောက်တည်စေတတ်၏၊ တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန် ရွှင်လန်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>မိမိကျိုး သူကျိုး ၂-မျိုးလုံး မကျင့်သူ ဟူသည်- အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ မသိစွမ်းနိုင်၊ (လ) အကျင့်ကိုလည်း မကျင့်၊ ကောင်းသော စကားမြွက်ဆိုသံ မရှိ၊ (လ) မရွှင်လန်းစေတတ်၊ ဤသူတည်း။</p> <p>၂-မျိုးလုံး ကျင့်သူ ဟူသည်- အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာ သိစွမ်းနိုင်၏၊ (လ) အကျင့်ကိုလည်း ကျင့်၏၊ ကောင်းသောစကား မြွက်ဆိုသံရှိ၏၊ (လ) ရွှင်လန်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <h3>၈-အတ္တဟိတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ကိုယ်ကျိုးသာ ကျင့်သူ စသော (အထက်ရာဂဝိနယသုတ်လာ) ၄-မျိုးတည်း။ (ပုဂ္ဂလဇ္ဈာသယ ဒေသနာဝိလာသအားဖြင့် ဟောသည်၊ နိဒ္ဒေသမပါ။)</p> <h3>၉-သိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အထက်သုတ်လာ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> မိမိကျိုးသာ ကျင့်သူ ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိကိုယ်တိုင် သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ သူတပါးကို ရှောင်ကြဉ်စေရန် မဆောက်တည်စေ၊ မိမိကိုယ်တိုင် မပေးသည်ကို ယူခြင်း၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်ခြင်း၊ အမှားပြောခြင်း၊ မူးယစ်မေ့လျော့ကြောင်း ဖြစ်သော သေအရက်သောက်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ သူတပါးအား ရှောင်ကြဉ်ရန် မဆောက်တည်စေ၊ ဤသူတည်း။ (သိက္ခာပုဒ် ၅-ပါးနှင့် စပ်၍ ဤသုတ်ဟောသည်။)</p> <p>သူကျိုးသာ ကျင့်သူ ကား- ၅-ပါးမှ မိမိမရှောင်ကြဉ်သော်လည်း သူတပါးအား ရှောင်ကြဉ်ရန် ဆောက်တည်စေသည်၊ ၂-ဘက်ကျိုး မကျင့်သူ၊ ကျင့်သူများအား နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-596 </p><hr> <h3>၁၀-ပေါတလိယသုတ်</h3> <p>ဘုရားထံတော် ချဉ်းကပ်ရောက်လာသော ပေါတလိယပရိဗိုဇ်အား ဘုရားရှင်က ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤလောက၌ အချို့သူသည် သင့်လျော်သော အခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ဆိုတတ်၏၊ သင့်လျော်သော အခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုမူကား မဆိုတတ်။</p> <p>(၂) အချို့သူသည် သင့်လျော်သော အခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကို ဆိုတတ်၏၊ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကိုကား မဆိုတတ်။</p> <p>(၃) အချို့သူသည် သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကိုလည်း မဆိုတတ်၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း မဆိုတတ်။</p> <p>(၄) အချို့သူသည် သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကိုလည်း ဆိုတတ်၏၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း ဆိုတတ်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤ ၄-မျိုးတို့တွင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်သည်ဖြစ်၍ သင်နှစ်သက်သနည်းဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>“သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို မဆိုတတ်၍ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ဂုဏ်ကိုမူလည်း မဆိုတတ်သော (အမှတ်-၃) ပုဂ္ဂိုလ်ကို အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်သည်ဖြစ်၍ အကျွန်ုပ်နှစ်သက်ပါ၏၊ အကြောင်းမှာ လျစ်လျူရှုခြင်းသည် အလွန်ကောင်းမြတ်သောကြောင့်ပါ” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“ပေါတလိယ၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တွင် သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၍ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း ပြောဆိုတတ်သော (အမှတ်-၄) ပုဂ္ဂိုလ်သည် အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်၏၊ အကြောင်းမှာ ထိုထိုအရာ၌ သင့်လျော်သောအခါကို သိခြင်းသည် အလွန်ကောင်းမြတ်သောကြောင့်တည်း” ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-597 <hr> ထိုအခါ ပေါတလိယပရိဗိုဇ်သည် ဘုရားရှင်စကားတော်ကို လိုက်နာဝန်ခံပြီး “အရှင်ဂေါတမ၊ တရားတော်သည် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ်ရှိပါပေ၏၊ ဥပမာသော်ကား မှောက်ထားသည်ကို လှန်၊ ဖုံးထားသည်ကို ဖွင့်သကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ မျက်စိလည်သူအား လမ်းမှန်ကို ပြောကြားသကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ ‘မျက်စိမြင်သူများ အဆင်းမြင်ကြလိမ့်မည်’ ဟု အမှောင်၌ ဆီမီးတန်ဆောင် ဆောင်ပြသကဲ့သို့လည်းကောင်း အရှင်ဂေါတမသည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် တရားတော်ကို ဟောတော်မူ၏” စသည်လျှောက်ထားပြီး သရဏဂုံတည် ဥပါသကာခံယူသွားသည်။ (တံတံကာလံ ဉာတိ အဝဏ္ဏာရဟ အဝဏ္ဏကထနံ၊ ဝဏ္ဏာရဟဿ စ ဝဏ္ဏကထနံ ပဏ္ဍိတာနံ ပကတီတိ ဒဿေတိ၊ ဋ္ဌ။</p> <h3>(၁၁) ၁-ဝလာဟကဝဂ်၊ ၁-ပဌမဝလာဟကသုတ်</h3> <p>သာဝတ္ထိနိဒါန်း။ ရဟန်းတို့၊ မိုး ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုး။<br> ၂။ ရွာသာရွာ၍ မချုံးသောမိုး။<br> ၃။ ချုံးလည်းမချုံး၊ ရွာလည်းမရွာသောမိုး။<br> ၄။ ချုံးလည်းချုံး၊ ရွာလည်းရွာသောမိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ မိုးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ ပြောသာပြော၍ မပြုလုပ်တတ်သူ အချို့တည်း၊ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။<br> ရွာသာရွာ၍ မချုံးသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်– ပြုသာပြုလုပ်တတ်၍ မပြောတတ်သူ အချို့တည်း။ ပြောလည်း မပြောတတ်၊ ပြုလည်း မပြုလုပ်တတ်သူကား ချုံးလည်းမချုံး၊ ရွာလည်းမရွာသော ပုဂ္ဂိုလ်။ အပြောလည်းတတ်၊ အလုပ်လည်း တတ်သူကား ချုံးလည်းချုံး၊ ရွာလည်းရွာသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု မိန့်။</p> <h3>၂-ဒုတိယဝလာဟကသုတ်</h3> <p>မိုး ၄-မျိုးမှာ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုး စသည်တို့တည်း။ ဤအတူ မိုးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ ဝေယျာကရိုဏ်း၊ ဂါထာ၊ ဥဒါန်း၊ ဣတိဝုတ်၊ ဇာတ်၊ အဗ္ဗုတဓမ္မ၊ ဝေဒလ္လဟူသော ဓမ္မကို သင်ကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ ဆင်းရဲကြောင်းတည်း၊ ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်တည်း၊ ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာမသိ၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း၊ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-598 <hr> သုတ်၊ ဂေယျ စသောဓမ္မကို သင်ကြားခြင်းက ချုံးသည်၊ မသင်ကြားလျှင် မချုံးဟု လည်းကောင်း၊ သစ္စာ ၄-ပါးသိလျှင် မိုးရွာ၊ မသိလျှင် မရွာဟု လည်းကောင်း မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။</p> <h3>၃-ကုမ္ဘသုတ်</h3> <p>အိုး ၄-မျိုးမှာ– အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသောအိုး၊ ပြည့်လျက် ဖွင့်ထားသောအိုး၊ အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ဖွင့်ထားသောအိုး၊ ပြည့်လျက် ပိတ်ထားသောအိုးတို့တည်း။ ဤအတူ အိုးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသောပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။ (အိုးနေရာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်သွင်းဆိုရုံသာ။)</p> <p>အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူ၏ ရှေ့သို့တက်ခြင်း၊ နောက်သို့ဆုတ်ခြင်း၊ တူရူကြည့်ခြင်း၊ တစောင်းကြည့်ခြင်း၊ ကွေးဆန့်ခြင်း၊ ဒုကုဋ်သပိတ်သင်္ကန်းကို ဆောင်ခြင်းသည် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်းစသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိ၊ ဤသူတည်း၊ အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသော အိုးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>အချည်းနှီးဖြစ်လျှင် သစ္စာကို မသိ၊ ပြည့်လျှင် သိသည်၊ ပိတ်ထားလျှင် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၍ ဖွင့်ထားလျှင် ကြည်ညိုဖွယ် မရှိဟု မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။</p> <h3>၄-ဥဒကရဟဒသုတ်</h3> <p>ရေအိုင် ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်။<br> ၂။ နက်လျက် တိမ်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်။<br> ၃။ တိမ်လျက် တိမ်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်။<br> ၄။ နက်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်တို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ ရေအိုင်နှင့် တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်စသည်တို့တည်း။</p> <p>တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူ၏ ရှေ့သို့တက်ခြင်း၊ နောက်သို့ ဆုတ်ခြင်း၊ (လ) ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိ၊ ဤသူတည်း၊ တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်နှင့် အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>တိမ်လျှင် သစ္စာကို မသိ၊ နက်လျှင် သိသည်၊ တိမ်ယောင်ရှိလျှင် ကြည်ညိုဖွယ်၊ နက်ယောင်ရှိမှ ကြည်ညိုဖွယ်မရှိသည်ဟု မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-599 </p><hr> <h3>၅-အမ္ဗသုတ်</h3> <p>သရက်သီး ၄-မျိုးမှာ- စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော၊ မှည့်လျက် စိမ်းယောင်ရှိသော၊ စိမ်းလျက် စိမ်းယောင်ရှိသော၊ မှည့်လျက် မှည့်ယောင်ရှိသော သရက်သီးတို့တည်း။ ဤအတူ သရက်သီးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- အချို့သူ၏ ရှေ့သို့တက်ခြင်း၊ (လ) ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း စသည်ဖြင့် သစ္စာကို အမှန်မသိ၊ ဤသူတည်း။ စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော သရက်သီးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>စိမ်းလျှင် သစ္စာကို မသိ၊ မှည့်လျှင် သိသည်၊ စိမ်းယောင်ရှိလျှင် ကြည်ညိုဖွယ်မရှိ၊ မှည့်ယောင်ရှိမှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်ဟု မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီသိအပ်၏။<br> ၆-ဒုတိယ အမ္ဗူပမသုတ်၊ အဋ္ဌကထာ၌ အတူပြ၊ ပါဠိ၌ မထင်။</p> <h3>၇-ပူသိကသုတ်</h3> <p>ကြွက် ၄-မျိုးမှာ-- တွင်းသာ ဖောက်၍ မအောင်းသော ကြွက်၊ အောင်းသာ အောင်း၍ တွင်းမဖောက်သော ကြွက်၊ တွင်းလည်း မဖောက် အောင်းလည်း မအောင်းသော ကြွက်၊ တွင်းလည်း ဖောက် အောင်းလည်းအောင်းသော ကြွက်တို့တည်း။ ဤအတူ ကြွက်နှင့် တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- တွင်းသာ ဖောက်၍ မအောင်းသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>တွင်းသာ ဖောက်၍ မအောင်းသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- အချို့သူသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ (လ) ဝေဒလ္လသော ဓမ္မကို သင်ကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိ၊ ဤသူတည်း၊ တွင်းသာဖောက်၍ မအောင်းသော ကြွက်နှင့် အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>တွင်းဖောက်လျှင် သုတ်စသည်ကို သိ၍ မဖောက်လျှင် မသိ၊ အောင်းလျှင် သစ္စာကိုသိ၍ မအောင်းလျှင် မသိဟုမှတ်သား၍ ကြွင်း ၃-မျိုးကို နည်းမှီသိအပ်၏။</p> <h3>၈-ဗလိဗဒ္ဓသုတ်</h3> <p>နွားလား ၄-မျိုးမှာ- မိမိနွားအုပ်၌သာ ကြမ်းတမ်းလျက် အခြားနွားအုပ်၌ မကြမ်းတမ်းသော၊ အခြားနွားအုပ်၌သာ ကြမ်းတမ်းလျက် မိမိနွားအုပ်၌ မကြမ်းတမ်းသော၊<br> <br>စာမျက်နှာ-600 <hr> မိမိနွားအုပ်၌လည်း ကြမ်းတမ်း၊ အခြားနွားအုပ်၌လည်း ကြမ်းတမ်းသော၊ မိမိနွားအုပ်၌လည်း မကြမ်းတမ်း၊ အခြားနွားအုပ်၌လည်း မကြမ်းတမ်းသော နွားလားတို့တည်း။ ဤအတူ နွားလားနှင့် တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ မိမိအုပ်စု၌သာ ကြမ်းတမ်း၍ အခြားအုပ်စု၌ မကြမ်းတမ်းသော ပုဂ္ဂိုလ်စသည်တည်း။</p> <p>မိမိအုပ်စု၌သာ ကြမ်းတမ်းလျက် အခြားအုပ်စု၌ မကြမ်းတမ်းသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိပရိသတ်ကိုသာ ထိတ်လန့်စေတတ်၏၊ သူတပါး ပရိသတ်ကို မထိတ်လန့်စေတတ်၊ ဤသူတည်း။ ပဌမနွားလားနှင့် အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏၊ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး နည်းမှီ သိအပ်၏။</p> <h3>၉-ရုက္ခသုတ်</h3> <p>သစ်ပင် ၄-မျိုးမှာ- အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော၊ အကာပင်ဖြစ်၍ အနှစ်ပင် အခြံအရံရှိသော၊ အနှစ်ပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော၊ အနှစ်ပင်ဖြစ်၍ အနှစ်ပင် အခြံအရံရှိသော သစ်ပင်တို့တည်း။ ဤအတူ သစ်ပင်နှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- အချို့သူသည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ထိုသူ၏ ပရိသတ်သည်လည်း သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဤသူတည်း။ အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော သစ်ပင်နှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဤကား အကာ။ သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဤကား အနှစ်ဟု ၂-ဘက်လုံး မှတ်သား၍ ကြွင်း ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး နည်းမှီသိအပ်၏။</p> <h3>၁၀-အာသီဝိသသုတ်</h3> <p>မြွေ ၄-မျိုးမှာ- လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ မကြမ်းသော အဆိပ်ရှိသောမြွေ၊ ကြမ်းသော အဆိပ်သာရှိ၍ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်မရှိသောမြွေ၊ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်လည်းရှိ၊ ကြမ်းသော အဆိပ်လည်းရှိသောမြွေ၊ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်လည်းမရှိ၊ ကြမ်းသော အဆိပ်လည်းမရှိသော မြွေတို့တည်း။ ဤအတူ မြွေနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ ကြမ်းသော အဆိပ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-601 <hr> လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ ကြမ်းသော အဆိပ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်... အချို့သူသည် မပြတ်အမျက်ထွက်တတ်၏။ ထိုသူ၏ ယင်းအမျက်သည်ကား ကာလ ရှည်ကြာ မကိန်းအောင်း၊ ဤသူတည်း။ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ ကြမ်းသော အဆိပ်မရှိသော မြွေနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>မပြတ် အမျက်ထွက်တတ်သူကား လျင်စွာတက်သော အဆိပ်ရှိသူဖြစ်၍ မပြတ် အမျက်မထွက်တတ်သူသည် လျင်စွာတက်သော အဆိပ်မရှိသူဖြစ်သည်၊ ကာလရှည်ကြာ မကိန်းအောင်းသော အမျက်ကား ကြမ်းသောအဆိပ်မရှိ၊ ကိန်းအောင်းသောအမျက် သာ ကြမ်းသောအဆိပ်ရှိသည်ဟု မှတ်သား၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး နည်းမှီသိအပ်၏။</p> <h3>(၁၂) ၂-ကေသီဝဂ်၊ ၁-ကေသီသုတ်</h3> <p>ဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုးထိုင်နေသော ကေသီမြင်းဆရာအား ဘုရားရှင်က “သင်သည် မြင်းဆရာဟု ထင်ရှား၏၊ မြင်းရိုင်းကိုသင် အဘယ်သို့ ဆုံးမသနည်း”ဟု မေးရာ “မြင်းရိုင်းကို အနုအားဖြင့်၊ အကြမ်းအားဖြင့်၊ အနုအကြမ်းအားဖြင့်လည်း ဆုံးမပါ၏”ဟု လျှောက်သည်၊ “ယင်း ၃-မျိုးဖြင့် အဆုံးအမမခံလျှင် မြင်းရိုင်းကို အဘယ်သို့ ပြုသနည်း”ဟု မေးရာ “ထိုမြင်းရိုင်းကို သတ်ပစ်ပါသည်၊ အကြောင်းမှာ အကျွန်ုပ်၏ ဆရာအမျိုးအား ဂုဏ်ကျေးဇူးမဲ့ မဖြစ်စေလိုသောကြောင့်ပါ” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ကေသီမြင်းဆရာက ဘုရားရှင်အား “မြတ်စွာဘုရားသည်ကား ဆုံးမထိုက်သူတို့ကို ဆုံးမတတ်သည့် အတုမဲ့ပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်တော်မူပါပေ၏၊ အရှင်ဘုရားသည် ဆုံးမထိုက်သူကို အဘယ်သို့ ဆုံးမပါသနည်း” လျှောက်ရာ “အနု၊ အကြမ်း၊ အနုအကြမ်းအားဖြင့်လည်း ဆုံးမသည်၊ အနုအားဖြင့် ဆုံးမပုံမှာ-ဤကား ကာယသုစရိုက်တည်း၊ ဤကား ကာယသုစရိုက်၏ အကျိုးတည်း၊ (ဝစီ မနော ၂-စုံထိ) ဤကား နတ်၊ ဤကား လူတို့တည်းဟု ဆုံးမ၏။</p> <p>အကြမ်းအားဖြင့် ဆုံးမပုံမှာ-ဤကား ကာယဒုစရိုက်တည်း၊ ဤကား ကာယဒုစရိုက်၏ အကျိုးတည်း၊ (ဝစီ မနော ၂-စုံထိ) ဤကား ငရဲ တိရစ္ဆာန်မျိုး ပြိတ္တာဘုံ တို့တည်း ဟု ဆုံးမ၏၊ အနုအကြမ်းအားဖြင့် ဆုံးမပုံမှာ-ဤကား ကာယသုစရိုက်တည်း၊ ကာယသုစရိုက်၏ အကျိုးတည်း၊ ဤကား ကာယဒုစရိုက်တည်း၊ ကာယဒုစရိုက်အကျိုးတည်း၊ (သု၊ ဒု တလှည့်စီ၊ ဝစီ မနောထိ) ဤကား နတ်လူ တို့တည်း၊ ဤကား ငရဲ တိရစ္ဆာန်မျိုး ပြိတ္တာဘုံတို့တည်းဟု ဆုံးမ၏။ ယင်း ၃-မျိုးဖြင့် အဆုံးအမ မခံလျှင် ထိုသူကို ငါဘုရား သတ်ပစ်၏” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>“မြတ်စွာဘုရားအား သူ့အသက် သတ်ခြင်းသည် မအပ်သည်သာ မဟုတ်ပါလော၊ သို့ပါလျက် မြတ်စွာဘုရားသည် “ထိုသူကို ငါဘုရား သတ်ပစ်၏”ဟု မိန့်တော်မူဘိ၏<br> <br>စာမျက်နှာ-602 <hr> ဟု ကေသီက လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “မှန်၏၊ မြတ်စွာဘုရားအား သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းသည် မအပ်သည်သာတည်း၊ စင်စစ်သော်ကား ထို ၃-မျိုးဖြင့် အဆုံးအမ မခံသူကို ငါဘုရားက လည်းကောင်း၊ ပညာရှိ သီတင်းသုံးဖော်တို့က လည်းကောင်း ပြောဆို ဆုံးမထိုက်သူဟု အသိအမှတ် မပြုကြ၊ ယင်းအသိအမှတ် မပြုကြခြင်းသည်ပင် ငါဘုရား အဆုံးအမတော်၌ သတ်ပစ်လိုက်သည် မည်ပေ၏”ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ကေသီ မြင်းဆရာသည် ဝန်ခံလျှောက်ထားပြီး သရဏဂုံတည်ကာ ဥပါသကာ ခံယူသွားသည်။</p> <p>အနုအားဖြင့် ဆုံးမခြင်းမှာ ထိုမြင်းအား လျောက်ပတ်သော ချီးမြှောက်မှုပြု၊ အစာကောင်းကျွေး၊ ချိုမြိန်သော အဖျော်တိုက်ကာ နူးညံ့စွာ ပြောဆိုဆုံးမခြင်းတည်း။ ပုဆစ်ဒူးဝန်းဖွဲ့၊ ခံတွင်းဖွဲ့ခြင်း စသည်တို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ နှင်တံနှင့်ထိုး၊ ကြိမ်ဖြင့်ရိုက်၊ စကားကြမ်းပြောခြင်းတို့ဖြင့် လည်းကောင်း ဆုံးမက အကြမ်းမည်သည်။</p> <h3>၂-ဂဝသုတ်</h3> <p>မင်းအားထိုက်၊ မင်း၏ အသုံးအဆောင်ဖြစ်၊ မင်း၏ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းဟု ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်သော အာဇာနည်မြင်းကောင်း ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၄-မျိုးမှာ-ဖြောင့်မတ်၊ လျင်မြန်၊ သည်းခံ၊ အကျင့်ကောင်းခြင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ ဖြောင့်မတ်၊ လျင်မြန်၊ သည်းခံ၊ အကျင့်ကောင်းခြင်း ဟူသော တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် အရပ်ဝေးမှဆောင်လာ၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ (လ) သတ္တဝါအပေါင်း ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံးလယ်မြေ ဖြစ်၏ ဟုမိန့်။</p> <h3>၃-ပတောဒသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော အာဇာနည်မြင်းကောင်း ၄-မျိုးမှာ... ဤလောက၌ အာဇာနည်မြင်းကောင်းအချို့သည် နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍ “ငါ့ကို ယနေ့ မြင်းထိန်းသည် အဘယ်ကိစ္စကိုပြုစေလိမ့်မည်နည်း၊ ငါသည် ထိုမြင်းထိန်းအတွက် အဘယ်ကိုပြုရအံ့နည်း” ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသဘောရှိသော အာဇာနည်မြင်းကောင်းအချို့လည်း ရှိတတ်၏၊ ဤကား ပဌမမြင်းတည်း။</p> <p>အာဇာနည်မြင်းကောင်းအချို့သည် နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍ မထိတ်လန့်၊ စင်စစ်သော်ကား အမွေး၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးအပ်သည်ရှိသော် “ယနေ့ ငါ့ကို (လ) ပြုရအံ့နည်း” ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသဘောရှိသော... ဤကား ဒုတိယမြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-603 <hr> အာဇာနည်မြင်းကောင်း အချို့သည် နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍လည်းကောင်း၊ အမွေး၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးသော်လည်းကောင်း မထိတ်လန့်၊ အရေ၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးအပ်သည်ရှိသော် “ယနေ့ ငါ့ကို (လ) ပြုရအံ့နည်း”ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏။ ဤသဘောရှိသော... ဤကား တတိယမြင်းတည်း။</p> <p>အာဇာနည်မြင်းကောင်း အချို့ကား နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍လည်းကောင်း၊ အမွေး၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးသော်လည်းကောင်း၊ အရေ၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးသော်လည်းကောင်း မထိတ်လန့်၊ အရိုးကို နှင်တံဖြင့်ထိုးအပ်သည်ရှိသော် “ယနေ့ ငါ့ကို (လ) ပြုရအံ့နည်း” ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသဘောရှိသော... ဤကား စတုတ္ထမြင်းတည်း။</p> <p>ဤအတူ လောက၌ ထင်ရှားရှိသော အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်း ၄-မျိုးမှာ အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ မိန်းမ ယောက်ျားတဦးဦး ဒုက္ခရောက်သည်၊ သေသည်ဟု ကြားခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကာ အသင့်အားထုတ်ရကား နိဗ္ဗာန်သို့စေလွှတ်အပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နာမကာယဖြင့်လည်း မဖောက်ပြန်၊ မြတ်သောအမှန်တရား နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြု၏၊ ပညာဖြင့်လည်း ထိုးထွင်းမြင်၏၊ ပဌမမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏။</p> <p>အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ (လ) ဒုက္ခရောက်သည် သေသည်ဟု မကြား၊ ကိုယ်တိုင် မြင်ခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကာ (လ) ထိုးထွင်းမြင်၏။ ဒုတိယမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏။</p> <p>အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ (လ) ဒုက္ခရောက်သည် သေသည်ဟုမကြား၊ ကိုယ်တိုင်မမြင်၊ စင်စစ်သော်ကား ထိုသူ၏ ဆွေမျိုးသားချင်းတဦးဦး ဒုက္ခရောက်ခြင်း သေခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ရောက်ကာ (လ) ထိုးထွင်းမြင်၏၊ တတိယမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏။</p> <p>အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ (လ) ဒုက္ခရောက်သည် သေသည်ဟု မကြား၊ ကိုယ်တိုင်လည်း မမြင်၊ ထိုသူ၏ ဆွေမျိုးသားချင်း တဦးဦးလည်း ဒုက္ခမရောက် မသေ၊ စင်စစ်သော်ကား ကိုယ်တိုင်ပင်လျှင် ပြင်းထန်သော သေလောက်သော ဆင်းရဲဝေဒနာတို့ကို တွေ့ထိခံစားရခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကာ (လ) ထိုးထွင်းမြင်၏၊ စတုတ္ထမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၄-နာဂသုတ်</h3> <p>မင်းနှင့်ထိုက်၊ မင်းသုံးဖြစ်၊ မင်း၏ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းဟု ရေတွက်ခြင်းသို့ရောက်သော မင်းစီးဆင်ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၄-မျိုးမှာ မင်းစီးဆင်သည် နာယူတတ်၊ သတ်ဖြတ်တတ်၊ သည်းခံတတ်၊ သွားတတ်ခြင်းဟူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-604 <hr> နာယူတတ်ပုံမှာ- မင်း၏ဆင်သည် ပြုဖူးမပြုဖူး ဆင်ထိန်းခိုင်းသမျှကို ရိုသေလေးစား နှလုံးထား၍ စိတ်ထားထက်သန်စွာ နားထောင် နာယူတတ်ခြင်းတည်း။ သတ်ဖြတ်ပုံမှာ စစ်မြေပြင်ရောက်လျှင် ဆင်ကို၊ ဆင်စီးသူရဲကို၊ မြင်းကို၊ မြင်းစီးသူရဲကို၊ ရထားကို၊ ရထားစီးသူရဲကို၊ ခြေလျင်သူရဲကို သတ်တတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>သည်းခံတတ်ပုံမှာ-စစ်မြေပြင်ရောက်လျှင် လှံဖြင့်ထိုး၊ သန်လျက်ဖြင့်ခုတ်၊ မြားဖြင့်ပစ်၊ ပုဆိန်ဖြင့် ပေါက်ခြင်းတို့ကိုလည်းကောင်း၊ စည်ကြီး၊ တက်စည်၊ ခရုသင်း၊ စည်ပုတ်၊ ပဲ့တင်သံတို့ကိုလည်းကောင်း၊ သည်းခံတတ်ခြင်းတည်း။ သွားတတ်ပုံမှာ-ရောက်ဖူးမရောက်ဖူး ဆင်ထိန်းနှင်ရာသို့ လျင်စွာသွားတတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>ဤအတူ နာယူတတ်ခြင်းစသော အင်္ဂါ ၄-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အရပ်ဝေးမှဆောင်လာ၍ သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ (လ) သတ္တဝါအပေါင်း၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်၏။</p> <p>ရဟန်းနာယူတတ်ပုံမှာ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ဘုရားဟောကြား ဓမ္မဝိနယများကို ရိုသေလေးစား နှလုံးထား၍ စိတ်အားထက်သန်စွာ နားထောင်နာယူတတ်ခြင်းတည်း၊ သတ်ဖြတ်တတ်ပုံမှာ-ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသ ဝိတက်နှင့် အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို သည်းမခံပယ်စွန့် ဖျောက်ဖျက်တတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>သည်းခံတတ်ပုံမှာ-အချမ်းအပူ ဆာလောင်မွတ်သိပ်ခြင်း မှက် ခြင် လေ နေပူ မြွေတို့၏ အတွေ့ကို လည်းကောင်း၊ စကားဆိုးနှင့် ကိုယ်၌ဖြစ်သော သေလောက်သော ဆင်းရဲတို့ကိုလည်းကောင်း သည်းခံတတ်ခြင်းတည်း၊ သွားတတ်ပုံမှာ-ရှည်စွာသော ဤသံသရာခရီးဖြင့် မရောက်ဖူးသေးသော အရပ်ဖြစ်သည့် (သင်္ခါရအားလုံးငြိမ်း ဥပဓိအားလုံးစွန့်၊ တဏှာငြိမ်းရာ) နိဗ္ဗာန်သို့ လျင်စွာ သွားတတ်ခြင်းတည်း။</p> <h3>၅-ဌာနသုတ်</h3> <p>အကြောင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>၁။ မနှစ်သက်ဖွယ်ကို ပြုရန်အကြောင်းသည်ရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကိုပြုလျှင် အကျိုးမဲ့ရန်လည်း ဖြစ်၏။</p> <p>၂။ မနှစ်သက်ဖွယ်ပြုရန် အကြောင်းသည်ရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကို ပြုလျှင် အကျိုးရှိရန်ကားဖြစ်၏။</p> <p>၃။ နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကိုပြုရန် အကြောင်းရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကိုပြုလျှင် အကျိုးမဲ့ရန်ကားဖြစ်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-605 <hr> ၄။ နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကိုပြုရန် အကြောင်းသည် ရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကိုပြုလျှင် အကျိုးရှိရန်လည်းဖြစ်၏။</p> <p>ထို ၄-မျိုးတွင် အမှတ် ၁-အကြောင်းကို နှစ်ခြိုက်ဖွယ် မရှိခြင်း၊ အကျိုးမဲ့ခြင်း၊ ၂-ပါးစုံကြောင့်ပင် မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ အမှတ် ၂-အကြောင်းကို နှစ်ခြိုက်ဖွယ် မရှိခြင်းကြောင့်လည်း မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏၊ အမှတ် ၃-အကြောင်းကို အကျိုးမဲ့ခြင်းကြောင့်လည်း မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏၊ ဤ(၂-၃)အကြောင်းကို ၂-ပါးစုံကြောင့်ပင် မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏။</p> <p>ထို ၄-မျိုးတွင် အမှတ် ၂- အကြောင်းကို ယောက်ျား၏ဉာဏ်စွမ်း လုံ့လအားထုတ်ခြင်းကြောင့် သူမိုက်ကိုလည်းကောင်း၊ ပညာရှိကိုလည်းကောင်း၊ ခွဲခြားသိအပ်၏၊ သူမိုက်သည် “ဤအကြောင်းကား နှစ်ခြိုက်ဖွယ် မရှိသော်လည်း ပြုလျှင် အကျိုးရှိ၏”ဟု မဆင်ခြင်တတ်၍ ထိုအကြောင်းကိုမပြု၊ မပြု၍အကျိုးမဲ့ရန်ဖြစ်၏၊ ပညာရှိသည် ဆင်ခြင်တတ်၍ ပြုခြင်းကြောင့် အကျိုးရှိရန်ဖြစ်၏။</p> <p>အမှတ်(၃)အကြောင်းကို ယောက်ျား၏ဉာဏ်စွမ်း၊ လုံ့လအားထုတ်ခြင်းကြောင့် သူမိုက်ကိုလည်းကောင်း၊ ပညာရှိကိုလည်းကောင်း ခွဲခြားသိအပ်၏။ သူမိုက်သည် “ဤအကြောင်းကား နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ရှိသော်လည်း ပြုလျှင် အကျိုးမဲ့၏”ဟု မဆင်ခြင်တတ်၍ ထိုအကြောင်းကိုပြု၏၊ ပြု၍အကျိုးမဲ့ရန်ဖြစ်၏၊ ပညာရှိသည် ဆင်ခြင်တတ်၍ မပြုခြင်းကြောင့် အကျိုးရှိရန် ဖြစ်၏။</p> <p>ထို ၄-မျိုးတွင် အမှတ်(၄)အကြောင်းကို ၂-ပါးစုံကြောင့်ပင် ပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ အမှတ်(၃)အကြောင်းကို နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကို ပြုရန် ဖြစ်သောကြောင့်လည်း ပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ အမှတ်(၂)အကြောင်းကို ပြုလျှင်အကျိုးရှိရန် ဖြစ်သောကြောင့်လည်းပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ ဤ(နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကို ပြုရန်ပြုလျှင် အကျိုးရှိရန်ဟူသော) ၂-ပါးစုံကြောင့်သာ ပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အလုပ်ခွဲဝေသတ်မှတ်ပုံမှာ တွင်းတူး၊ ငါးဖမ်း၊ တိုက်ဖောက်ခြင်းစသော ဆင်းရဲပင်ပန်းသော အမှုမျိုးကား ၁-အကြောင်းဖြစ်၍ ၂-အကြောင်းမှာ ကောင်းရောင်းကောင်းဝယ်လူများ၏ ပန်းမှိုက်သွန်၊ အင်္ဂတေထောင်း၊ အိမ်မိုး၊ မစင်သိမ်းဆည်းစသော အမှုများတည်း၊ ၃-အကြောင်းမှာ သေသောက်၊ နံ့သာလိမ်း၊ ပန်းပန်စသည်နှင့်တကွ သာယာစွာပြုသော သူ့အသက်သတ်မှုစသည်တည်း။</p> <p>အမှတ် ၄-အကြောင်းမှာ စင်ကြယ်သော အဝတ်ကိုဝတ်၍ ပန်းနံ့သာ စသည်ယူကာ တရားနာသွားခြင်း၊ စေတီဗောဓိပင်ရှိခိုးခြင်း၊ တရားနာ သီလယူခြင်း စသော ဝမ်းသာစွာပြုသော ကောင်းမှုတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-606 </p><hr> <h3>၆-အပ္ပမာဒသုတ်</h3> <p>အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် မမေ့ခြင်းကို ပြုအပ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- ကာယဒုစရိုက်ကို ပယ်စွန့်ကြ၊ ကာယသုစရိုက်ကို ပွားများကြ၊ ထိုကာယသုစရိုက်ကို ပွားခြင်း၌လည်း မမေ့လျော့ကြကုန်လင့်၊ (ဝစီ ဒု၊ သု၊ မနောဒု သုစရိုက်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ၊ သမ္မာသမ္မာဒိဋ္ဌိနည်းတူ။) အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် ကာယဒုစရိုက်ကို ပယ်စွန့်၏၊ ကာယသုစရိုက်ကို ပွား၏၊ (ဝစီ ဒု၊ သုစသည်နည်းတူ၊) ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် တမလွန်ဘဝ၌ ဖြစ်သော သေခြင်းမှ မကြောက်ဟု မိန့်။</p> <p>တမလွန်ဘဝ၌ ဖြစ်သော သေခြင်း မကြောက်- ဒေသနာမျှသာတည်း။ ရဟန္တာသည် ယခုမျက်မှောက် သေခြင်းကို မကြောက်ပါ၊ ဤအဓိပ္ပာယ်ကိုသာ ယူလေ၊ ဆရာအချို့ကား သမ္မာဒိဋ္ဌိကို ပွား၏ဟု မိန့်ခြင်းကြောင့် သောတာပန် အစ အရိယာအားလုံး ယူရမည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၇-အာရက္ခသုတ်</h3> <p>အရာ ၄-မျိုးတို့၌ မိမိစီးပွား လိုလားသူသည် မမေ့လျော့မှု သတိဟူသော စိတ်၏ အစောင့်ကို ပြုအပ်၏။ ၄-မျိုးမှာ – တပ်မက်ကြောင်းတရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် မတပ်မက်စေလင့်ဟု လည်းကောင်း၊ အမျက်ထွက်ကြောင်း တရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် အမျက်မထွက်စေလင့်ဟု လည်းကောင်း၊ တွေဝေကြောင်းတရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် မတွေဝေစေလင့်ဟု လည်းကောင်း၊ မာန်ယစ်ကြောင်းတရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် မာန်မယစ်ပါစေလင့်ဟု လည်းကောင်း မိမိစီးပွားလိုလားသူသည် မမေ့လျော့မှု သတိဟူသော စိတ်၏ အစောင့်ကို ပြုအပ်၏။</p> <p>အကြင်အရာ၌ ရဟန်း၏ စိတ်သည် တပ်မက်ခြင်း ကင်းပြီးသောကြောင့် တပ်မက်မှုတို့၌ မတပ်မက်၊ အမျက်ကင်းပြီး တွေဝေမှုကင်းပြီး မာန်ကင်းပြီးသောကြောင့် အမျက်ထွက်ဖွယ် တွေဝေဖွယ် မာန်ယစ်ဖွယ်တို့၌ အမျက်မထွက်၊ မတွေဝေ မာန်မယစ်၊ ထိုအခါ၌ ထိုရဟန္တာသည် ကိုယ်မခက်ထန် မတုန်လှုပ်၊ မချောက်ချား ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ မရောက်၊ အခြားရဟန်းတို့၏ စကားကြောင့်လည်း အယူတပါး မလိုက်တော့ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-သံဝေဇနိယသုတ်</h3> <p>သဒ္ဓါရှိသော အမျိုးကောင်းသား ရှုသင့်သည့် သံဝေဂ ဖြစ်စေတတ်သော အရပ် ၄-မျိုးမှာ ဤအရပ်၌ ဘုရားရှင် ဖွားမြင်၏ဟု လည်းကောင်း၊ ဤအရပ်၌ဘုရားရှင်သည် အတုမရှိသော ( အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်) သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိ၏ဟု လည်းကောင်း၊ ဤအရပ်၌ ဘုရားရှင်သည် အတုမရှိသော ဓမ္မစကြာတရားကို ဟောတော်မူ၏ဟု လည်းကောင်း၊ ဤအရပ်၌ ဘုရားရှင်သည် (ဝိပါက် နာမက္ခန္ဓာ ကမ္မဇရုပ်) အကြွင်းမရှိသော နိဗ္ဗာနဓာတ်ဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူ၏ဟု လည်းကောင်း သဒ္ဓါရှိသော အမျိုးကောင်းသား ရှုသင့်သည် သံဝေဂဉာဏ် ဖြစ်စေတတ်သော အရပ်တို့တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-607 </p><hr> <h3>၉–၁၀၊ ပဌမ ဒုတိယ ဘယသုတ်</h3> <p>ပဌမဘေး ၄ မျိုးမှာ-ပဋိသန္ဓေတည်နေခြင်း၊ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်းကို စွဲ၍ ဖြစ်သော ဘေးတို့တည်း။ ဒုတိယဘေး ၄-မျိုးမှာ...မီး ရေ မင်း ခိုးသူဘေးတို့တည်း။</p> <h3>(၁၃) ၃-ဘယဝဂ်၊ ၁- အတ္တာနုဝါဒသုတ်</h3> <p>ဘေး ၄-မျိုးတို့မှာ- အတ္တာနုဝါဒ၊ ပရာနုဝါဒ၊ ဒဏ္ဍ၊ ဒုဂ္ဂတိဘေးတို့တည်း။</p> <p>အတ္တာနုဝါဒ ဘေးဟူသည်... ဤလောက၌ အချို့သူသည် “ငါသည်ပင် ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုကိုပြုငြားအံ့၊ အဘယ့်ကြောင့် ငါ့ကို ငါ့သီလအားဖြင့် မစွပ်စွဲပဲရှိအံ့နည်း” ဟု ဆင်ခြင်၏၊ ထိုသူသည် မိမိကိုယ် မိမိစွပ်စွဲမည့် ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် ပြစ်မှု ၃-ခု ကိုပယ်၍ ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပွား၏၊ စင်ကြယ်သော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ပရာနုဝါဒ ဘေးဟူသည်... အချို့သူသည် “ပြစ်မှု ၃-ခုကို ပြုငြားအံ့၊ အဘယ်ကြောင့် ငါ့ကို သူတပါးတို့ သီလအားဖြင့် မစွပ်စွဲပဲ ရှိအံ့နည်း”ဟုဆင်ခြင်၏။ ထိုသူသည် သူတပါးတို့ စွပ်စွဲမည့် ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် ပြစ်မှု ၃-ခုပယ်၍ (လ) ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ဒဏ္ဍဘေးဟူသည် - အချို့သူသည် ပြစ်မှု ပြုလေ့ရှိသော ခိုးသူကို မင်းများဖမ်း၍ ညှဉ်းပန်းပုံအမျိုးမျိုးကို တွေ့မြင်၏၊ နှင်တံ၊ ကြိမ်လုံး တုတ်တိုတိုတို့ဖြင့် ရိုက်နှက်သည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ လက် ခြေ ၂-မျိုးစုံနှင့် နား နှာခေါင်း ၂-မျိုးစုံ ဖြတ်သည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ ပအုံးရည်အိုးခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ခရုသင်းဦးပြည်းခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ရာဟုခံတွင်းခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ မီးပန်းကုန်းခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ လက်ဆီမီးခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ပြိန်းရွက်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ လျော်တေအဝတ်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ဧဏီသားပြေးမြှိုက်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု ပြုသည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ ငါးမျှားချိတ်ဖြင့် အသားလွှာခြင်း၊ ကျပ်ပြားလောက်အသားကို ဖြတ်ခြင်း၊ အသားကို လှန်း၍ဆားငန်လောင်ခြင်း ပြုသည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ တံခါးကျင်လှည့်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ကောက်ရိုးဟုံးခေါ်ညှဉ်းပန်းမှု ပြုသည်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဆီပူဖြင့် သွန်းလောင်းသည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ ခွေးစားစေသည်၊ အသက်ရှင်စဉ် သံကျင်ဖြင့်လျှိုသည်၊ သန်လျက်ဖြင့် ဦးခေါင်းကို ဖြတ်သည်တို့ကိုလည်းကောင်း မြင်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-608 <hr> ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “အကြင်သို့သော ပြစ်မှုယုတ်များကြောင့် ပြစ်မှုပြုလေ့ရှိသော ခိုးသူကို မင်းများဖမ်း၍ နှင်တံတို့ဖြင့် ရိုက်နှက်ခြင်းစသော ညှဉ်းပန်းမှု အမျိုးမျိုးကို ပြုစေကုန်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုသူသည် ဒဏ်ခံရမည့်ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် သူတပါးဥစ္စာထုပ်ကို မလုယက်၊ ပြစ်မှု ၃-ခုကိုပယ်၍ (လ) ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ဒုဂ္ဂတိဘေး ဟူသည်-“တမလွန် ဘဝ၌ ပြစ်မှု ၃-ခု၏ အကျိုးသည် ယုတ်ညံ့၏။ ပြစ်မှု ၃-ခု ငါပြုလျှင် ခန္ဓာပျက်စီး၍ သေပြီးနောက် ချမ်းသာကင်းသော ငရဲ၌ အဘယ့်ကြောင့် မဖြစ်ပဲရှိပါအံ့နည်း”ဟု ဆင်ခြင်ကာ အပါယ်လားရမည့် ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် ပြစ်မှု ၃-ခုကိုပယ်၍ (လ) ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ဘေးမှကြောက်လျှင် အကျိုး-အတ္တာနုဝါဒဘေးကို ဆင်ခြင်လျှင် မိမိသန္တာန်၌ ဟိရိဖြစ်ကာ ဒွါရ ၃-ပါးလုံးလုံခြုံ စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလဖြစ်တော့သည်။ ထိုသီလ၌တည် ဝိပဿနာပွား အရဟတ္တဖိုလ်ရသည်၊ ပရာနုဝါဒဘေးဆင်ခြင်လျှင် မိမိသန္တာန်၌ ဩတ္တပ္ပဖြစ်ကာ ဒွါရ ၃-ပါးလုံခြုံ သီလဖြစ်၊ ဝိပဿနာပွား ရဟန္တာ ဖြစ်သည်၊ ဒုဂ္ဂတိဘေးကို ဆင်ခြင်လျှင်လည်း မိမိသန္တာန်၌ ဟိရိဖြစ်ကာ ဒွါရ ၃-ပါးလုံးလုံခြုံသည်ကစ ရဟန္တာထိ ဖြစ်သည်။</p> <h3>၂-ဦမိဘယသုတ်</h3> <p>ရေသို့ဆင်းသူအား မချွတ်တွေ့ကြုံရမည့်ဘေး ၄-မျိုးမှာ-လှိုင်းတံပိုး၊ မိကျောင်း၊ ဝဲ၊ လင်းပိုင်ဘေးတို့တည်း။ ဤအတူ ဤဓမ္မဝိနယ သာသနာတော်၌ လူဘဝမှ ရဟန်းပြုသူ အမျိုးကောင်းသား အချို့အား မချွတ်တွေ့ကြုံမည့်ဘေး ၄-မျိုးမှာ လှိုင်းတံပိုးဘေး စသည်တို့တည်း။</p> <p>လှိုင်းတံပိုးဘေးဟူသည် ဤလောက၌ အမျိုးကောင်းသား အချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုသေ ပူဆွေး ငိုကြွေး ကိုယ်စိတ် ဆင်းရဲပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်းတို့သို့ သက်ဝင်ရ၏။ ဆင်းရဲသို့ သက်ဝင်ရ၏။ ဆင်းရဲသည် နှိပ်စက်အပ်၏၊ ချမ်းသာမဖက် သက်သက်သော ဒုက္ခအစု၏အဆုံးကို ပြုနိုင်ကောင်းတန်ရာ၏”ဟု နှလုံးပြု၍ သဒ္ဓါတရားဖြင့် လူ့ဘဝမှ ရဟန်းပြု၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသစ်ကို သီတင်းသုံးဖော်များက “သင်သည် ဤသို့ ရှေ့တက်ရမည်၊ ဤသို့ နောက်ဆုတ်၊ ကြည့်၊ တစောင်းကြည့်၊ ကွေးရ ဆန့်ရမည်၊ သို့ သပိတ်နှင့် သင်္ကန်းကို ဆောင်ရမည်”ဟု သွန်သင်ဆုံးမကုန်၏၊ ထိုရဟန်းသစ်အား “ရှေးလူဖြစ်စဉ်က သူတပါးတို့ကို ငါတို့သွန်သင်ဆုံးမခဲ့ကုန်၏။ ဤရဟန်းများကား ငါတို့၏ သားမြေးလောက်ရှိကုန်လျက် သွန်သင်ဆုံးမထိုက်၏ဟု မှတ်ထင်ကုန်ဘိ၏”ဟု အကြံဖြစ်ကာ<br> <br>စာမျက်နှာ-609 <hr> အမျက်ထွက် စိတ်မချမ်းမြေ့ ဖြစ်ကာ သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းသစ်ကို လှိုင်းတံပိုးဘေးကြောက်သဖြင့် သိက္ခာချလူထွက်သော ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ လှိုင်းတံပိုးဘေးဟူသော အမည်သည် အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်း ဥပါယာသ၏ အမည်တည်း၊ ဤကား လှိုင်းတံပိုးဘေးတည်း။</p> <p>မိကျောင်းဘေးဟူသည် ဤလောက၌ အမျိုးကောင်းသား အချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း(လ)ရဟန်းပြု၏၊ ထိုရဟန်းသစ်ကို သီတင်းသုံးဖော်များက “သင်သည် ဤသည်ကိုခဲရမည်၊ ဤသည်ကိုမခဲရ၊ စားရမည်၊ မစားရ၊ လျက်ရမည်၊ မလျက်ရ၊ သောက်ရမည်၊ မသောက်ရ၊ သင်သည် အပ်သည်ကိုသာ ခဲရမည်၊ မအပ်သည်ကို မခဲရ၊ စားရမည်၊ မစားရ၊ လျက်ရမည်၊ မလျက်ရ၊ သောက်ရမည်၊ မသောက်ရ။ သင်သည် နံနက်ခါ၌သာ ခဲရမည်၊ မွန်းလွဲအခါ၌ မခဲရ၊ စားရမည်၊ မစားရ၊ လျက်ရမည်၊ မလျက်ရ၊ သောက်ရမည်၊ မသောက်ရ”ဟု သွန်သင်ဆုံးမကုန်၏။ ထိုရဟန်းသစ်အား “ရှေးလူဖြစ်စဉ်က ငါတို့သည် အလိုရှိသည်တို့ကိုသာ ခဲ စား လျက် သောက်ကုန်၏၊ အလိုမရှိသည်ကို မခဲ မစား မလျက် မသောက်ကုန်၊ အပ် မအပ် ၂-မျိုးလုံးကို ခဲစားလျက် သောက်ကုန်၏၊ နံနက် မွန်းလွဲအချိန် မရွေး ခဲ စား လျက် သောက်ကုန်၏၊ သဒ္ဓါရှိသည့် ဒါယကာတို့သည် အချိန်မရွေး မွန်မြတ်သောခဲဖွယ် စားဖွယ်များကို ငါတို့အားပေးလှူကုန်၏၊ ထိုသို့လှူရာ၌သော်လည်းဤရဟန်းများသည် ငါတို့ခံတွင်းကို ပိတ်ကြယောင်တကား”ဟု အကြံဖြစ်ကာ အမျက်ထွက် စိတ် မချမ်းမြေ့ဖြစ်ကာ သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းသစ်ကို မိကျောင်းဘေး ကြောက်သဖြင့် သိက္ခာချ လူထွက်သောရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ မိကျောင်းဘေးဟူသော အမည်သည် ဝမ်းစာရှာမှီးခြင်း၏ အမည်တည်း၊ ဤကား မိကျောင်းဘေးတည်း။</p> <p>ဝဲဘေးဟူသည် အမျိုးကောင်းသားအချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း (လ) ရဟန်းပြု၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် နံနက်အချိန်၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ်မစောင့်စည်းပဲ သတိလက်လွတ် ဣန္ဒြေ ချွတ်လျက် ဆွမ်းခံဝင်၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် ထိုရွာနိဂုံး၌ ကာမဂုဏ် ၅-ပါးတို့ဖြင့် ကံလုံပြည့်စုံစွာ မွေ့လျော်သော သူကြွယ် သူကြွယ်သားများကို မြင်၍ “ငါတို့သည် ရှေးလူဖြစ်စဉ်က အလားတူ မွေ့လျော်ရကုန်၏၊ ငါ၏ အိမ်၌ စည်းစိမ်များ ရှိကုန်၏၊ စည်းစိမ်ခံစား၍ ကောင်းမှုပြုရန် စွမ်းနိုင်၏၊ ငါသည် လူထွက်ပြီး စည်းစိမ်စံစား၍ ကောင်းမှုပြုရပါမူ ကောင်းပေလိမ့်မည်” ဟု အကြံဖြစ်ကာ သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းကို ဝဲဘေးကို ကြောက်သောကြောင့် သိက္ခာချ လူထွက်သောရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ ဝဲဘေးဟူသော ဤအမည်သည် ကာမဂုဏ် ၅-ပါးတို့၏ အမည်တည်း၊ ဤကား ဝဲဘေးတည်း။</p> <p>လင်းပိုင်ဘေးဟူသည် အမျိုးကောင်းသား အချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း (လ)ရဟန်းပြု၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် နံနက်အချိန်၌ (လ) ဆွမ်းခံဝင်၏၊ ထို<br> <br>စာမျက်နှာ-610 <hr> ရဟန်းသစ်သည် ထိုရွာနိဂုံး၌ မလုံမခြုံဝတ်ဆင်သော မာတုဂါမကိုမြင်၍ ရာဂဖျက်ဆီးသောစိတ်ဖြင့် သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းကို လင်းပိုင်ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် လူထွက်သောရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ လင်းပိုင်ဘေးဟူသော ဤအမည်သည် မာတုဂါမ၏အမည်တည်း၊ ဤကား လင်းပိုင်ဘေးတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-ပဌမ နာနာကရဏသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ပဌမဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ ထိုဈာန်ဖြင့်လည်း နှစ်သက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ထိုဈာန်၌တည်၊ ထိုဈာန်ကို နှလုံးသွင်း၊ ထိုဈာန်ဖြင့် အကြိမ်များစွာနေပြီး ဈာန်မလျှောပဲ သေသော် ပဌမဈာန်ဘုံဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုပဌမဈာန်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား အသင်္ချေယျ တကပ်တည်း။ ထိုပဌမဈာန်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် အသက်အတိုင်းတည်ပြီး ငရဲ တိရစ္ဆာန်မျိုး ပြိတ္တာဘုံ တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား အသက်အတိုင်းတည်ပြီး ထိုဗြဟ္မာဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ ပဋိသန္ဓေ ရှိခြင်း မရှိခြင်းသည်ပင် ပုထုဇဉ်နှင့် အရိယာသာဝက အထူးတည်း၊ ဤသည်ပင် လွန်ကဲသောအမူအရာ ကွဲလွဲခြင်းတည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ဒုတိယဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ)သေသော် အာဘဿရာ ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုအာဘဿရာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၂-ကပ်တို့တည်း၊ ထိုအာဘဿရာဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား(လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ(လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။</p> <p>အချို့သူသည် တတိယဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေသော် သုဘကိဏှာ ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုသုဘကိဏှာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၄-ကပ်တို့တည်း၊ ထိုသုဘကိဏှာဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ (လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။</p> <p>အချို့သူသည် စတုတ္ထဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေသော် ဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၅၀၀-တို့တည်း၊ ထိုဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည်(လ)တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏။ ဤဂတိ (လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-611 <hr> အသင်္ချေယျတကပ်သက်တမ်း ပဌမဈာန် ၃-မျိုးရှိရာ ယုတ်သော ပဌမဈာန်ဖြင့် ဖြစ်သော ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာဗြဟ္မာများ အသင်္ချေယျကပ် ၃-ဖို့တဖို့၊ အလတ်ဖြင့် ဖြစ်သော ဗြဟ္မပုရောဟိတာ ဗြဟ္မာများ အသင်္ချေယျကပ် ထက်ဝက်၊ အမြတ်ဖြင့်ဖြစ်သော မဟာဗြဟ္မာများ အသင်္ချေယျတကပ်လုံးဟု သက်တမ်းရှိ၏။</p> <p>ငရဲစသည်သို့ရောက်-ငရဲစသည်သို့ ရောက်နိုင်သောကံ မပယ်ရသေးသောကြောင့် တဆင့်စီရောက်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ ငရဲသို့ တိုက်ရိုက်ကား မကျပါ။</p> <p>ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု-အရိယာများ အောက်ဘုံမဆင်းတော့ပါ၊ ထိုဘုံ၌ လည်းကောင်း၊ အတက် ဒုတိယ တတိယဈာန် ဗြဟ္မာ့ဘုံ စသည်တို့၌ လည်းကောင်း ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုပါသည်၊ ပုထုဇဉ်ကား ငရဲစသည် သွားနိုင်၏၊ ဤကား အထူးတည်း။</p> <p>မဟာကပ် ၂-ကပ်သက်တမ်း-ယုတ်သော ဒုတိယဈာန်ဖြင့်ဖြစ်သော ပရိတ္တာဘာ ဗြဟ္မာများ ၂-ကပ်၊ အလတ်ဖြင့်ဖြစ်သော အပ္ပမာဏာဘာ ဗြဟ္မာများ ၄-ကပ်၊ အမြတ်ဖြင့်ဖြစ်သော အာဘဿရာ ဗြဟ္မာများ ၈-ကပ်ရှည်သည်။</p> <p>မဟာကပ် ၄-ကပ်-- ၁-ကပ် ၂-ကပ် ဟူသော အောက်စကားကိုယူ၍ အနက်သိရမည်၊ ကပ်ဟူသည် မြှောက်အပ်သောကပ်၏ ဝါ၊ တည်ကိန်းဂဏန်း၏ အမည်လည်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ရှေးဦး ၁-ကပ်သည် ၂-ကိုမြှောက်၊ တခါမြှောက် ၂၊ နောက်တခါမြှောက် ၂၊ ပေါင်း ၄-ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ၂-ခုဖြင့် မြှောက်အပ်သော မဟာကပ် ၄-ကပ် တို့တည်းဟု မှတ်။</p> <p>ဘုံသက်အမှန်မှာ ၂-ခုဖြင့် ၄-ကို တကြိမ်မြှောက်၊ ၂x၄-လီ ၈-ရ၏၊ ၂-ခု ဖြင့် ၈-ကို ဒုတိယအကြိမ်မြှောက်၊ ၁၆-ရ၏၊ ၂-ခုဖြင့် ၁၆-ကို တတိယအကြိမ် မြှောက် ၃၂-ရ၏၊ ၂-ခုဖြင့် ၃၂-ကို စတုတ္ထအကြိမ်မြှောက်၊ ၆၄-ရ၏၊ ဤ ၆၄-ကမ္ဘာကား မြတ်သော သုဘကိဏှာ ဗြဟ္မာ၊ ၃၂-ကမ္ဘာကား လတ်သော အပ္ပမာဏာ သုဘာဗြဟ္မာ၊ ၁၆-ကမ္ဘာကား ယုတ်သော ပရိတ္တာသုဘာ ဗြဟ္မာတို့၏သက်တမ်းတည်း။ မဟာကပ် ၅၀၀-သက်တမ်း မြတ်သောဈာန်နှင့် စပ်၍ ဆိုသည်၊ ပဌမဈာန်ဘုံ စသည်တို့၌ကဲ့သို့ ၃-ခုံမရှိသောကြောင့်လည်း ဤသို့ မိန့်သည်။</p> <h3>၄-ဒုတိယနာနာကရဏသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ပဌမဈာန်ကို ရကာ ထိုဈာန်ဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသောအားဖြင့် ဆင်းရဲသော ရောဂါနှင့်တူသော အိုင်းအမာနှင့်တူသော ငြောင့်နှင့်တူသော<br> <br>စာမျက်နှာ-612 <hr> ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သော အနာနှင့် တူသော သူစိမ်းပြင်ပနှင့် တူသော ပျက်စီးစေတတ်သော သတ္တဇီဝမှ ဆိတ်သုဉ်းသော အတ္တမဟုတ်သော အားဖြင့် ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏၊ ထိုသူသည် ကိုယ်ခန္ဓာ ပျက်စီးသေပြီးနောက် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင် ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ဤသုဒ္ဓါဝါသဘုံ၌ ဖြစ်ရခြင်းသည် ပုထုဇဉ်တို့နှင့် မဆက်ဆံ။</p> <p>အချို့သူသည် ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်ကို ရကာ ထိုဈာန်ဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသော အားဖြင့် (လ)ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏၊ ထိုသူ သေပြီးနောက် (လ)မဆက်ဆံ၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အိုင်းအမာ အတွင်း၌ ဖျက်ဆီးတတ်၏၊ မစီရင်အပ်၍ သူစိမ်းပြင်ပ မည်သည် အလိုမလိုက်၍ အတ္တမဟုတ်၊ အမြဲမရှိ၊ ပျက်စီးတတ် ဟူသော ဤ ၂-ပုဒ်ဖြင့် အနိစ္စလက္ခဏာ၊ သတ္တဇီဝမှ ကင်းဆိတ် အတ္တမဟုတ်၊ ဤ ၂-ပုဒ်ဖြင့် အနတ္တလက္ခဏာ၊ ကြွင်းပုဒ်များဖြင့် ဒုက္ခလက္ခဏာကို ဟောသည်ဟု မှတ်။</p> <h3>၅ - ပဌမမေတ္တာသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် တခုသော အရပ်ကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထို့အတူ ၂-ခုမြောက် ၃-ခုမြောက် ၄-ခုမြောက်သော အရပ်ကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ဤနည်းအားဖြင့် အထက်အောက် ဖီလာအရပ်အားလုံး သတ္တဝါအားလုံးတို့၌ မိမိနှင့်အတူ ပြု၍ သတ္တဝါအားလုံး ပါဝင်သော သတ္တလောကကို ပြန့်ပြော မြင့်မြတ် အပိုင်းအခြား မရှိ ရန်မရှိ ကြောင့်ကြမရှိသော မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုမေတ္တာဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ (လ) သေသော် ပဌမဈာန်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုပဌမဈာန်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား အသင်္ချေယျကပ် တကပ်တည်း။ ထိုပဌမဈာန်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ(လ)ကွဲလွဲခြင်းတည်း။(ပဌမဈာန်နှင့် စပ်၍ မေတ္တာကိုပြသည်။)</p> <p>အချို့သူသည် ကရုဏာ မုဒိတာ ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် တခုသော အရပ်ကို (လ)ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုဥပေက္ခာဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ (လ) သေသော် အာဘဿရာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ယင်းဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၂-ကပ်တို့တည်း။ (လ)သေသော် သုဘကိဏှာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏၊ (လ) သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၄-ကပ်တို့တည်း၊ သေသော် ဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ (လ)<br> <br>စာမျက်နှာ-613 <hr> သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၅၀၀-တို့တည်း။ ထိုဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ)ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ (လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။ (ဒုတိယဈာန် စသည်နှင့် စပ်၍ ကရုဏာ စသည် ၃-ပါးကို ပြသည်။)</p> <h3>၆-ဒုတိယမေတ္တာသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အချို့သူသည် မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် တခုသော အရပ်ကို (လ) မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသော အားဖြင့် (လ)ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏၊ သေပြီးနောက် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင် အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ဤသုဒ္ဓါဝါသဘုံ၌ ဖြစ်ရခြင်းသည် ပုထုဇဉ်တို့နှင့် မဆက်ဆံ။</p> <p>အချို့သူသည် ကရုဏာ မုဒိတာ ဥပေက္ခာ (လ)ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသော အားဖြင့် (လ)ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏။ သေပြီးနောက် (လ)မဆက်ဆံ၊ ဤ ၄-မျိုး တို့တည်း။ (အမှတ် ၄-သုတ်နှင့် တူသည်။)</p> <h3>၇-တထာဂတအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ထင်ရှားပွင့်လာခြင်းကြောင့် ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာသော အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ-ဘုရားလောင်း တုသိတာနတ်ပြည်မှ စုတေ၍ သတိပညာရှိသည်ဖြစ်၍ မယ်တော်ဝမ်းသို့ သက်သောအခါ နတ်လောက လူလောက၌ မနှိုင်းယှဉ်အောင် ကြီးကျယ်သော အလင်းရောင်သည် နတ်များအာနုဘော်ကို ကျော်၍ ဖြစ်လာ၏၊ ဟင်းလင်းဖြစ် ထောက်တည်ရာမရှိ မိုက်မှောင်ကုန်သော အကြင် လောကန္တရိုက်ငရဲတို့သည် ရှိကုန်၏၊ ယင်းငရဲတို့၌ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးကုန်သော ဤ လ နေများသော်လည်း မထွန်းလင်းစွမ်းနိုင်ကြ၊ ထိုငရဲတို့၌လည်း မနှိုင်းယှဉ်အောင် ကြီးကျယ်သောအလင်းရောင်သည် နတ်များအာနုဘော်ကို ကျော်၍ ဖြစ်လာ၏။ ထိုငရဲသားသတ္တဝါများလည်း “အချင်းတို့၊ ဤငရဲကျကြသော တပါးသော သတ္တဝါများလည်း ရှိကြပါသေးတကား”ဟု ထိုအလင်းရောင်ဖြင့် အချင်းချင်း သိမြင်ကြ၏၊ ဤသဘောတရား ထင်ရှားဖြစ်လာ၏။</p> <p>ဘုရားလောင်းသည် သတိပညာရှိသည်ဖြစ်၍ မယ်တော်ဝမ်းမှ ဖွားမြင်သောအခါ လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရားသည် အတုမရှိသော သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ် (အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ်)ကို ထိုးထွင်း၍ သိတော်မူသော အခါ၌လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာ<br> <br>စာမျက်နှာ-614 <hr> ဘုရားသည် အတုမရှိသော တရားစကြာကိုလည်စေသော အခါ၌လည်းကောင်း နတ်လောက လူ့လောက၌ အလားတူဖြစ်သည်သာတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>မယ်တော်ဝမ်းသို့သက် သက်ဆဲ ခဏမဟုတ်၊ သက်ပြီးမှ အံ့ဖွယ်ဖြစ်သည်၊ နတ်ဝတ် ၁၂-ယူဇနာ၊ နတ်ကိုယ် ၁၂-ယူဇနာ၊ ဗိမာန် ၁၂-ယူဇနာ အရောင်တောက်သည်၊ ၎င်း ၃၆-ယူဇနာကား နတ်များအာနုဘော်မည်သည်၊ ထိုကိုကျော်သည်။</p> <p>လောကန္တရိုက်ငရဲ စကြဝဠာ ၃-ခု၊ ၃-ခုအကြား ယင်း ငရဲတခု တခုရှိသည်၊ အချင်းချင်းထိထားသော လှည်းဘီးဝိုင်း ၃-ခု ခွက် ၃-ခုတို့၏ အလယ်၌ ဖြစ်သော အရပ်ကဲ့သို့တည်း၊ ယင်းငရဲပမာဏ ယူဇနာရှစ်ထောင်ရှိသည်။</p> <p>တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးပုံ လနေများ တပြိုင်နက် ၃-ကျွန်း လင်းနိုင်ခြင်းကား တန်ခိုးကြီးခြင်းမည်၍ အရပ်တခု တခု၌ ယူဇနာ ၉သိန်း အမှောင်ဖျောက်၍ အလင်းရောက်နိုင်ခြင်းကား အာနုဘော်ကြီးခြင်းမည်သည်၊ ယင်း လ နေများကား စကြဝဠာတောင် အလယ်ဖြင့် သွားကြရာ တောင်ကိုကျော်မှ တောင်ကြားမှာ လောကန္တရိုက်ငရဲ ရှိခြင်းကြောင့် လ နေရောင် မရောက်။</p> <p>လောကန္တရိုက် ငရဲသားများ မိဘ တရားရှိသော ရဟန်း ပုဏ္ဏားများ အပေါ် ကြမ်းတမ်းကြီးလေးသော ပြစ်မှုပြုသူများနှင့်နေ့စဉ် သူ့အသက်သတ်စသော ရက်စက်မှု ပြုသူများ ယင်းငရဲရောက်ကြရသည်၊ သီဟိုဠ်ကျွန်း အဘယခိုးသူ နာဂခိုးသူတို့ ကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ထိုငရဲသား အတ္တဘော ၃-ဂါဝုတ်ရှိ၍ လင်းနို့များလို စကြဝဠာတောင်၌ လက်သည်း ခြေသည်းရှည်တို့ဖြင့် ကုတ်ကပ်နေကြသည်၊ ရွေ့လျား၍ အချင်းချင်း ထိမိ တိုးမိကြ၊ အစာထင်ပြီးဖမ်းကြ၊ လိမ့်ကျပြီး လောကကို ခံသောအောက်ရေ၌ကျကြသည်။ လေတိုက်လျှင်လည်း သစ်မည်စည်သီးလို ကြွေကျ၊ ရေသို့ရောက်သည်။ ရေရောက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ဆားငန်ရေ၌ မုန့်ညက်စိုင်ကဲ့သို့ ကျေမှုပျက်စီးကြသည်။</p> <p>တပါးသူများလည်း ရှိကြသေး ... ထိုမြင်ချိန်ကား ယာဂုတကျိုက်သောက်မှမကြာပါ၊ အိပ်ရာမှနိုး၍ အာရုံထင်ရုံမျှလောက်သာ ကြာသည်၊ ဒီဃဘာဏကထေရ်တို့ကား လက်ဖျစ်တတွက်မျှ၊ လျှပ်စစ်တပြက်မျှသာတည်း၊ ဘာရောင်ပါလိမ့်ဟု ပြောဆိုစဉ် ကွယ်ပျောက်သည်ဟု မိန့်ကြသည်။</p> <h3>၈-ဒုတိယ တထာဂတအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ထင်ရှားပွင့်လာခြင်းကြောင့် ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်လာသော အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ-သတ္တဝါအပေါင်းသည် ကာမဂုဏ် ၅-ပါး<br> <br>စာမျက်နှာ-615 <hr> ဟူသော ကပ်ငြိဖွယ်လျှင် မွေ့ လျော်ရာရှိ၏၊ ကပ်ငြိဖွယ်၌ ပျော်ပိုက်ဝမ်းမြောက်တတ်၏၊ ထိုသတ္တဝါအပေါင်းသည် ဘုရားရှင်က မကပ်ငြိကြောင်းတရားကို ဟောအပ်သော် နာလို၏၊ နားထောင်၏၊ သိရန်စိတ်ကို ရှေးရှုထား၏။ ဤသဘောတရား ထင်ရှားဖြစ်လာ၏။</p> <p>သတ္တဝါအပေါင်းသည် ထောင်လွှားခြင်း မာနလျှင် မွေ့လျော်ရာ ရှိ၏၊ မာန၌ ပျော်ပိုက်ဝမ်းမြောက်တတ်၏။ ဘုရားရှင်က မာနဖျောက်ကြောင်းတရား ဟောအပ်သော် နာလို၏၊ (လ)ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>သတ္တဝါအပေါင်းသည် တေဘူမက ဝဋ်တရားဟူသော မငြိမ်းချမ်းရာလျှင် မွေ့လျော်ရာရှိ၏။ ငြိမ်းချမ်းရာ၌ ပျော်ပိုက်ဝမ်းမြောက်တတ်၏၊ ဘုရားရှင်က ငြိမ်းချမ်းကြောင်းတရားဟောလျှင် နာလို၏၊ (လ)ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>သတ္တဝါအပေါင်းသည် မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာ၌ ဖြစ်၏၊ ဥသဖွယ်ဖြစ်၏၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ မြှေးယှက်ခံရ၏၊ ဘုရားရှင်က အဝိဇ္ဇာဖျက်ဆီးကြောင်း တရားဟောလျှင် နာလို၏၊ (လ) ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၉-အာနန္ဒအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>အာနန္ဒာ၌ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ– ရဟန်းပရိသတ်သည် အာနန္ဒာကို ဖူးမြော်လာအံ့၊ ထိုပရိသတ်သည် ဖူးမြော်ရ၍လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ အာနန္ဒာ တရားဟောလျှင် ဟောသောတရားဖြင့်လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ တရားသိမ်း၍ အာနန္ဒာ ဆိတ်ဆိတ်နေသည့်တိုင်အောင် မရောင့်ရဲနိုင်သည်သာတည်း။ ရဟန်း မိန်းမ ဥပါသကာ ဥပါသိကာမ ပရိသတ်တို့လည်း အတူပင်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းများ အာနန္ဒာကို ဖူးမြော်လာ ဘုရားဖူးယင်း လာကြသည်၊ အာနန္ဒာသည် အဘက်ဘက်မှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၍ လှပတင့်တယ် ကြည့်ချင်ဖွယ်ရှိသည်၊ ဗဟုသုတရှိ၍ သံဃာနှင့်လိုက်ဖက်သည်ဟု ဂုဏ်ကြား၍လည်း သူ့ထံလာကြသည်၊ သတင်းကြားနှင့် ငါတို့အမြင် ညီပါပေသည်ဟု နှစ်ခြိုက်ကြသည်။</p> <p>ဟောသောတရား မျှတ ခန့်ကျန်းပါရဲ့လော၊ အသင့် နှလုံးသွင်းနိုင် ဆရာဝတ်ပြုနိုင်ပါရဲ့လော ဟူသော နှီးနှောမှုပြုသော တရားတည်း။ ရဟန်းမိန်းမတို့၌ ညီမတို့ ဂရုဓမ် ၈-ပါး ဆောက်တည် ကျင့်သုံးနိုင်ရဲ့လောဟု အထူးပြု ပြောသည်။ ယောက်ျားတို့၌ ကောင်းသောလာခြင်းပါတည်း၊ သင် ခေါင်းမကိုက် ခြေမနာ သားမယားများပါ ရောဂါကင်းကြရဲ့လား၊ ဤသို့ မနှီးနှောပဲ သရဏဂုံ သီလဆောက်တည်ကြ၊ တလ ၈-ကြိမ် ဥပုသ်ကျင့်သုံးကြ၊ မိဘဝတ်ဖြည့်ကြ၊ တရားရှိသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများကို လုပ်ကျွေးကြရဲ့လောဟု စေ့စပ် နှီးနှော ပြောဟောသည်၊ မိန်းမပရိသတ် အတူပင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-616 </p><hr> <h3>၁၀-စက္ကဝတ္တိအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>စကြဝတေးမင်း၌ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ- မင်းပရိသတ်သည် စကြဝတေးမင်းကို ဖူးမြော်လာအံ့၊ ထိုမင်းပရိသတ်သည် ဖူးမြော်ရလျှင်လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ စကြဝတေးမင်း စကားပြောလျှင် ပြောသောစကားဖြင့်လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ စကြဝတေးမင်း စကားသိမ်း၍ ဆိတ်ဆိတ်နေသည်တိုင်အောင် မရောင့်ရဲနိုင်သည်သာ တည်း၊ ပုဏ္ဏားသူကြွယ် ရဟန်း ပရိသတ်တို့လည်း နည်းတူပင်တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း၊(ရဟန်းများကား မင်းကိုကြည့်ရန် ကြွလာကြသည်။)</p> <p>ဤအတူပင် အာနန္ဒာ၌ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရားမျိုးမှာ အထက် အမှတ်(၉)သုတ် အတိုင်းပင်တည်း။</p> <p>မင်းပရိသတ် အဘိသိက်ခံပြီး မခံရသေးသော မင်းများသည် စကြာမင်းသည် အဆင်းလှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ ကောင်းကင်ခရီးသွား၍ တိုင်းပြည်ကို ဆုံးမ၏။ တရားရှိသည်ဟု ဂုဏ်သတင်းကြား၍ လာကြ၊ အကြားနှင့်အမြင် ညီညွတ်၍ နှစ်ခြိုက်ကြသည်။</p> <p>ပြောသောစကား မင်းကျင့်တရား ပြည့်ကြ၊ အစဉ်အလာ စောင့်ထိန်းကြဟု လည်းကောင်း၊ ပုဏ္ဏားတို့၌- ဆရာတို့ မန္တန်ပို့ချကြ၊ တပည့်များ သင်ယူကြ၊ အလှူ အဝတ်ပုဆိုး သီလ ရကြပါ၏လောဟု လည်းကောင်း၊ သူကြွယ်တို့၌ မင်းထံမှ ဒဏ် နှောင်ဖွဲ့မှုဖြင့် အနှိပ်အစက် ကင်းကြ မိုးမှန်ကြ ကောက်များ ပြည့်စုံကြပါ၏လောဟု လည်းကောင်း၊ ရဟန်းတော်များ၌ ရဟန်းအသုံးအဆောင်များ ရလွယ်ကြ တရားကျင့်သုံးမှု မလစ်ဟင်းပဲ ရှိကြပါ၏လောဟု လည်းကောင်း နှီးနှော ပြောဆိုသည်။</p> <h3>(၁၄) ၄-ပုဂ္ဂလဝဂ်၊ ၁-သံယောဇနသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အောက်ဘုံဆိုင်ရာ ပဋိသန္ဓေ ရကြောင်း၊ ဘဝရကြောင်း သံယောဇဉ် ၃-မျိုးလုံးကို မပယ်ရသေးသော သကဒါဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ အောက်ဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ်ကိုသာ ပယ်၍ ပဋိသန္ဓေရကြောင်း၊ ဘဝရကြောင်း သံယောဇဉ်ကို မပယ်ရသေးသော ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး။</p> <p>အောက်ဘုံဆိုင်ရာနှင့် ပဋိသန္ဓေရကြောင်း သံယောဇဉ် ၂-မျိုးကို ပယ်၍ ဘဝရကြောင်း သံယောဇဉ်ကို မပယ်ရသေးသော အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ သံယောဇဉ် ၃-မျိုးလုံးကို ပယ်ပြီးသော ရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုးဟူတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-617 <hr> သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ် မပယ်ရသေးသော သံယောဇဉ်ရှိ အရိယာများတွင် အထွတ်အမြတ် ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ဆိုသည်။ အထက်၌ ရလတ္တံ အရိယာမဂ် အယဉ်ရှိသော အနာဂါမ်သည် ဥဒ္ဓံသောတအကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် မည်သည်။</p> <p>အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီအနာဂါမ် အသက်အပိုင်းအခြား၏ အလယ်၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုမည့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား အလယ်၌ ပဋိသန္ဓေ မရှိတော့ပေ။ ထိုဘုံ၌ ဝင်စားသော ဈာန်ကုသိုလ်သည် ပဋိသန္ဓေကား မဖြစ်တော့၊(အရဟတ္တမဂ်မရသေး၍ ဘဝဖြစ်ကြောင်းကား ဖြစ်သည်ဟု ဆိုရမည်၊ အရဟတ္တမဂ်လည်း ရမည်ဧကန်။)</p> <h3>၂-ပဋိဘာနသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အသင့်ကိုသာ ဖြေဆိုတတ်၍ လျင်မြန်စွာ မဖြေဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ လျင်စွာသာ ဖြေဆိုတတ်၍ အသင့်ကို မဖြေဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ လျင်စွာလည်း ဖြေဆိုတတ်သည် အသင့်လည်း ဖြေဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-မျိုးစုံ မဖြေဆိုတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၃-ဥဂ္ဃဋိတညူသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ - အကျဉ်းပြကာမျှဖြင့် တရားကိုသိသော ဥဂ္ဃဋိတညူပုဂ္ဂိုလ်၊ အကျယ်ပြမှသိသော ဝိပဉ္စိတညူပုဂ္ဂိုလ်၊ ဥဒ္ဒေသစသည်ကို ဆောင်ပြမှ သိသော နေယျပုဂ္ဂိုလ်၊ ပုဒ်မျှသာ အတိုင်းအရှည်ရှိသော (တရားနာယူရုံမျှသာဖြစ်၍ ဤဘဝ ဈာန်မဂ်ဖိုလ်မရထိုက်သော) ပဒပရမ ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>နေယျပုဂ္ဂိုလ် ဥဒ္ဒေသစသည်ကို ဆောင်ပြဟူသည်- ပါဠိသင် အဋ္ဌကထာသင် အသင့်နှလုံးသွင်း၊ မိတ်ဆွေကောင်း မှီဝဲ ဆည်းကပ်ရမည်ပင်တည်း။ များစွာ နာ ရွတ် ဆောင် ပို့ချသော်လည်း ဤဘဝ၌ မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်သူကား ပဒပရမ မည်သည်။</p> <h3>၄ - ဥဋ္ဌာနဖလသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ− (၁) လုံ့လကျိုးကိုသာမှီ အသက်မွေးလျက် ကံကျိုးကိုမှီ အသက်မမွေးရသောပုဂ္ဂိုလ်၊ (၂) ကံကျိုးသာမှီ အသက်မွေးလျက် လုံ့လကျိုးမှီ အသက်မမွေးရသောပုဂ္ဂိုလ်၊ (၃)လုံ့လကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မွေး ကံကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မွေးရသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ (၄) လုံ့လကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မမွေး ကံကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မမွေးရသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-618 <hr> ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံ လုံ့လဖြင့် တနေ့လုံးလုပ်မှ အနည်းငယ်ရ၊ အသက်မွေးရသည်၊ ဘာကောင်းမှုကျိုးမျှ မရသူသည် ၁-ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ၂-မှာ စတုမဟာရာဇ်မှစ၍ နတ်များအားလုံး လုံ့လမလိုပဲ ကောင်းကျိုးရကြသည်၊ မင်း အမတ်ကြီး စသည်တို့ကား လုံ့လ အမှတ် ၃-ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ငရဲသားများမှာ ၄-ဖြစ်သည်၊ ကောင်းမှုကျိုးကို ကံကျိုးဟု ဤသုတ်၌ လိုအပ်၏၊ ငရဲသားများမှာ ကောင်းမှုကျိုး မရှိကြပေ။</p> <h3>၅-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အပြစ်ရှိ၊ အပြစ်များ၊ အပြစ်နည်း၊ အပြစ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>(၁) အပြစ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည် — ဤလောက၌ အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသူတည်း။</p> <p>(၂) အပြစ်များသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်ကများ၍ အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်ကား နည်းသူတည်း။</p> <p>(၃) အပြစ်နည်းသောပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-အပြစ်မရှိသော ကာယဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်က များ၍ အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီမနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်ကား နည်းသူတည်း။</p> <p>(၄) အပြစ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသူတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံ ပဌမ မိုက်ကန်းသော ပုထုဇဉ်၊ ဒုတိယ အကြားအကြား၌ ကုသိုလ်ပြုသော လောကီပုထုဇဉ်ဖြစ်၍ တတိယ သောတာပန် (သကဒါဂါမ် အနာဂါမ်ပါ) ယူပြီး စတုတ္ထရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <h3>၆- ပဌမသီလသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-သီလ သမာဓိ ပညာတို့၌ ဖြည့်ကျင့်လေ့မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ သီလသာဖြည့် သမာဓိပညာ မဖြည့်၊ သီလ သမာဓိဖြည့် ပညာ မဖြည့်၊ ၃-မျိုးလုံးတို့၌ ဖြည့်ကျင့်လေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုးတို့တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံမှာ ပဌမ လောကီလူများ၊ ဒုတိယ သုက္ခဝိပဿက သောတာပန် သကဒါဂါမ်ဖြစ်၍ တတိယမှာ အနာဂါမ်တည်း၊ မှန်၏၊ သူမြတ်ကား သေခါနီးသော်မှ<br> <br>စာမျက်နှာ-619 <hr> ဗြဟ္မာဖြစ်ကြောင်း ဈာန်ကို ရနိုင်သောကြောင့်တည်း၊ စတုတ္ထကား ရဟန္တာတည်း၊ သီလ စသည်တို့၏ ဆန့်ကျင်ဘက်အားလုံး ပယ်ပြီးဖြစ်၍ အားလုံး၌ ဖြည့်လေ့ရှိသည်။</p> <h3>၇-ဒုတိယသီလသုတ်</h3> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-သီလ သမာဓိ ပညာတို့ကိုအလေးမပြု အကြီးအမှူးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ သီလသာ အလေးပြု အကြီးအမှူးပြု၍ သမာဓိ ပညာ အလေးမပြု အကြီးအမှူးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး စသည်ဖြင့် အထက်သုတ်နည်းတူတည်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်လည်း နည်းတူခွဲအပ်၏။</p> <h3>၈-နိကဋ္ဌသုတ်</h3> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ကိုယ်သာကင်း၍ စိတ်မကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကိုယ်မကင်းသော်လည်း စိတ်ကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-ပါး စုံမကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-ပါး စုံကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ် တို့တည်း။</p> <p>ကိုယ်သာကင်း၍ စိတ်မကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်– အစွန်အဖျားကျသော တောကျောင်းတို့ကို မှီဝဲနေသော်လည်း ကာမ ဗျာပါဒ ဝိဟိံသ ဝိတက်တို့ကို ကြံနေသူတည်း၊ ဒုတိယ ပုဂ္ဂိုလ်မှာ တောကျောင်းမနေသော်လည်း ရွာနီးကျောင်း၌ နေက္ခမ္မ အဗျာပါဒ အဝိဟိံသ ဝိတက်တို့ကို ကြံသည်။ တတိယမှာ တောကျောင်းကို မမှီဝဲ၍ ကိုယ်လည်းမကင်း ကာမဝိတက် စသည်ကိုကြံ၍ စိတ်လည်း မကင်းသူတည်း၊ စတုတ္ထမှာ တောကျောင်းမှီဝဲ၍ နေက္ခမ္မ စသော ဝိတက်များကိုသာ ကြံသူတည်း။</p> <h3>၉-ဓမ္မကထိကသုတ်</h3> <p>တရားဟော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ– တရားဟော ပုဂ္ဂိုလ်အချို့သည် အနည်းငယ်မျှကိုလည်း ဟော၏၊ အကျိုးစီးပွားနှင့် မစပ်သည်ကိုသော်လည်း ဟော၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ပရိသတ်သည်လည်း အကျိုးစီးပွားနှင့် စပ်မစပ်၌ မလိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကသည် ဤပရိသတ်အတွက် တရားဟော ပုဂ္ဂိုလ်ဟုသာ ရေတွက်အပ်၏။</p> <p>တရားဟောသူသည် အနည်းငယ်မျှကိုသာ ဟောသော်လည်း အကျိုးနှင့်စပ်၏၊ ပရိသတ်ကလည်း စပ် မစပ် လိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကသည် (လ) ရေတွက်အပ်၏၊ တရားဟောသူသည် များစွာလည်း ဟော၏၊ အကျိုးနှင့်လည်း မစပ်၊ ပရိသတ်ကလည်း စပ် မစပ် မလိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကသည် (လ) ရေတွက်အပ်၏၊ တရားဟောသူသည် များစွာလည်းဟော၏၊ အကျိုးနှင့်လည်းစပ်၏၊ ပရိသတ်လည်း လိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကလည်း (လ) ရေတွက်အပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-620 <hr> ပြောဆိုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အနက်အားဖြင့်သာ ကုန်ခြင်းသို့ရောက်၍ သဒ္ဒါအားဖြင့် ကုန်ခြင်းသို့ မရောက်ပဲ ပြောဆိုလေ့ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်၊ သဒ္ဒါကုန် အနက် မကုန်၊ ၂-ပါးစုံကုန်၊ ၂-ပါးစုံကုန်ခြင်းသို့ မရောက်မူ၍ ပြောဆိုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ၂-ပါးစုံအားဖြင့် ကုန်ခြင်းသို့ရောက်ရာသော အကြောင်းအခွင့်မရှိချေ၊ (အနက်ဟူသည် အဋ္ဌကထာတည်း။)</p> <h3>(၁၅) ၅-အာဘာဝဂ်၊ ၁-အာဘာသုတ်စသည် ၅-သုတ်</h3> <p>အရောင်၊ ရောင်ခြည်၊ အလင်း၊ အလင်းရောင်၊ ရောင်လျှံ ၄-မျိုးတို့မှာ-လ နေ မီး ပညာ ရောင်လျှံတို့တည်း။ (အရောင် ၄-မျိုး ရောင်ခြည် ၄-မျိုး စသည်ဖြင့်သိ။)</p> <h3>၆-ပဌမကာလသုတ်</h3> <p>သင့်လျော်သောအခါ ၄-မျိုးတို့မှာ-အခါအားလျော်စွာ တရားနာ တရားဆွေးနွေး တရားသုံးသပ် ဝိပဿနာရှုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၇-ဒုတိယကာလသုတ်</h3> <p>ကောင်းစွာ ပွားများဖြစ်စေအပ်လျှင် အစဉ်အားဖြင့် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်စေတတ်သောအခါ ၄-မျိုးမှာ– အခါအားလျော်စွာ တရားနာ တရားဆွေးနွေး တရားသုံးသပ် ဝိပဿနာရှုခြင်းတို့တည်း။ တောင်ထိပ်၌ မိုးကြီး သည်းထန်စွာ ရွာသွန်းလျှင် ထိုမိုးရေသည် ချိုင့်ဝှမ်းရာသို့စီး၍ ထောင်ချောက် လျှိုမြောင် ထုံးအိုင်ငယ် ကြီး၊ မြစ်ငယ် ကြီး၊ သမုဒ္ဒရာ ပင်လယ်တို့ကို အဆင့်ဆင့် ပြည့်စေသကဲ့သို့ ဤအတူသာလျှင် ဤအခါ ၄-မျိုးတို့သည် ကောင်းစွာ ပွားများဖြစ်စေအပ်လျှင် အစဉ်သဖြင့် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်စေတတ်ကုန်၏ ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဒုစ္စရိတသုတ်၊ ၉-သုစရိတသုတ်</h3> <p>ဝစီဒုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ-အမှားပြော၊ ကုန်းချော၊ စကားကြမ်းဆို၊ စကားဖျင်း ပြောဆိုခြင်းတို့ဖြစ်၍ ဝစီသုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ--အမှန်ပြော၊ ကုန်းမချော၊ သိမ်မွေ့သောစကားပြော၊ ပညာဖြင့် ပိုင်းခြား၍ စကားပြောခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၁၀-သာရသုတ်</h3> <p>အနှစ် ၄-မျိုးမှာ-သီလ သမာဓိ ပညာ ဝိမုတ္တိ(အရဟတ္တဖိုလ်) အနှစ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-621 </p><hr> <h3>၄-စတုတ္ထသုတ် ၅၀ (၁၆) ၁-ဣန္ဒြိယဝဂ်</h3> <h3>၁။ ဣန္ဒြိယသုတ်</h3> <p>ဣန္ဒြေ ၄-မျိုးမှာ- သဒ္ဓါ၊ ဝီရိယ၊ သမာဓိ၊ သတိဣန္ဒြေတို့တည်း။ (သဒ္ဓါသည် သမ္ပယုတ်တရားတို့ကို ကြည်စေသောဝန်ဖြင့် အစိုးရမှုကို ပြုတတ်၍ သဒ္ဓိန္ဒြေမည်သည်။ ကြွင်းနည်းတူသိ။)</p> <h3>၂။ သဒ္ဓါဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ- သဒ္ဓါ၊ ဝီရိယ၊ သတိ၊ သမာဓိ ဗိုလ်တို့တည်း။ (မယုံကြည်မှု အကုသိုလ်ကြောင့် မတုန်လှုပ်ရကား သဒ္ဓါဗိုလ်မည်သည်၊ ကြွင်းအတူသိ။)</p> <h3>၃။ ပညာဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ပညာ၊ ဝီရိယ၊ အနဝဇ္ဇ၊ သင်္ဂဟ ဗိုလ်တို့တည်း။ (အပြစ်မရှိသောဗိုလ်ကား အနဝဇ္ဇ၊ ချီးမြှောက်အပ်သူများကို ချီးမြှောက်သော ဗိုလ်ကား သင်္ဂဟတည်း။)</p> <h3>၄။ သတိဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ- သတိ၊ သမာဓိ၊ အနဝဇ္ဇ၊ သင်္ဂဟ ဗိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၅။ ပဋိသင်္ခါနဗလသုတ်</h3> <p>ပဋိသင်္ခါန၊ ဘာဝနာ၊ အနဝဇ္ဇ၊ သင်္ဂဟ ဗိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၆။ ကပ္ပသုတ်</h3> <p>ကမ္ဘာ၏အသင်္ချေ ၄-မျိုးတို့မှာ- ကမ္ဘာပျက်ဆဲ သံဝဋ္ဋကပ်အခါကို ဤမျှလောက် နှစ်တို့ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဤမျှလောက် နှစ်အရာ အထောင် အသိန်းတို့ဟူ၍လည်းကောင်း ရေတွက်ခြင်းငှာ မလွယ်။</p> <p>ကမ္ဘာပျက်အတိုင်း တည်နေဆဲ “သံဝဋ္ဋဋ္ဌာယီ” ကပ်အခါကို (လ) ကမ္ဘာဖြစ်ဆဲ “ဝိဝဋ္ဋကပ်” အခါကို (လ) ဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာ၏ တည်ဆဲ “ဝိဝဋ္ဋဋ္ဌာယီ” ကပ်အခါကို ဤမျှလောက် နှစ်တို့ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဤမျှလောက် နှစ်အရာ အထောင် အသိန်းတို့ဟူ၍ လည်းကောင်း ရေတွက်ခြင်းငှာ မလွယ်၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ကမ္ဘာပျက်ပုံနှင့် အပိုင်းအခြား: မီးလောင်၍ ကမ္ဘာပျက်လျှင် အာဘဿရာဘုံအောက် မီးလောင်သည်၊ အထက်ပိုင်းကျန်၏။ ရေကြောင့်ပျက်က သုဘကိဏှာအောက်ပိုင်း ရေဖြင့် ကျေမွသည်၊ လေကြောင့်ပျက်က ဝေဟပ္ဖိုလ်အောက် ပျက်စီးသည်။ အကျယ်အဝန်းမှာ ဗုဒ္ဓခေတ်တခုလုံး အမြဲပျက်သည်၊ အကျယ် ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၌ လာသည်။</p> <h3>၇ – ရောဂသုတ်</h3> <p>ရောဂါ ၂-မျိုးမှာ- ကိုယ်၊ စိတ်၌ဖြစ်သော ရောဂါတို့တည်း။ တနှစ်ပတ်လုံး ကိုယ်၌ဖြစ်သော ရောဂါမရှိခြင်းကို ဝန်ခံကြသူများ၊ ၂-နှစ်တို့ပတ်လုံး၊ ၃၊ ၄၊ ၅၊ ၁၀ နှစ်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-622 <hr> ၂၀၊ ၃၀၊ ၄၀၊ ၅၀ တို့ပတ်လုံး အနှစ် ၁၀၀၊ ၁၀၀ အထက် အလွန် ရောဂါမရှိခြင်းကို ဝန်ခံကြသူများ တွေ့မြင်နိုင်ကုန်၏။ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်မှတပါး တခဏမျှလည်း စိတ်၌ဖြစ်သော ရောဂါမရှိခြင်းကို ဝန်ခံကြသူတို့ကို လောက၌ အလွန် တွေ့မြင်ရခဲကုန်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့၏ ရောဂါ ၄-မျိုးမှာ- ရဟန်းသည် အလိုကြီး၏၊ ပစ္စည်း ၄-ပါးကြောင့် ပင်ပန်းခြင်းရှိ၏။ ရတတ်သမျှ ဆွမ်းစသည်ဖြင့် မရောင့်ရဲ၊ ထိုသူသည် အလိုကြီးသည်၊ ပင်ပန်းသည်၊ မရောင့်ရဲသည်ဖြစ်၍ သူတပါး အထင်သေးမခံရရန်၊ လာဘ်ပူဇော်သကာ အကျော်အစောရရန် အလိုဆိုးကို ဆောက်တည်၏၊ ထကြွစေေ့ဆော် လုံ့လပြု၏၊ ထိုသူသည် (သူတပါးတို့သိအောင်) ဆင်ခြင်၍ ဒါယကာတို့သို့ ချဉ်းကပ်၏၊ ဆင်ခြင်၍ နေထိုင်တရားဟောပြော ကျင်ကြီးကျင်ငယ် ချုပ်တည်းထား၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ “ငါတို့သည် အလိုနည်းကုန်အံ့၊ ပစ္စည်းကြောင့် မပင်ပန်းကုန်အံ့၊ ရတတ်သမျှ ရောင့်ရဲကုန်အံ့၊ (သူတပါး အထင်သေးမခံရရန်) မထိမ်မမြင် အပြုမခံရရန် လာဘ်စသည်ရရန် အလိုဆိုးကို မဆောက်တည်ကုန်အံ့၊ မထကြွ မစေ့ဆော် လုံ့လမပြုကုန်အံ့၊ အချမ်းအပူ စသော အငွေ့တို့ကို သည်းခံကုန်အံ့၊ စကားဆိုးနှင့် ပြင်းထန်သော သေလောက်သော ဝေဒနာတို့ကို သည်းခံနိုင်သော သဘောရှိကုန်အံ့” ဟု ကျင့်ရမည်၊ ဤသို့ကျင့်ကြဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ပရိဟာနိသုတ်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက ရဟန်းများကို ငါ့ရှင်တို့၊ မည်သည့်ရဟန်း ယောက်ျား-မိန်းမ မဆို ဤတရား ၄-မျိုးတို့ကို မိမိ၌ ကောင်းစွာ တွေ့မြင်ခဲ့လျှင် ငါသည် ကုသိုလ်တရားတို့မှ ဆုတ်ယုတ်၏ဟု ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဘုရားရှင်ဟောသော ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတရား ၄-မျိုးမှာ- ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟများပြားခြင်း၊ နက်နဲကုန်သော အကြောင်းဟုတ် မဟုတ်တို့၌ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ပညာမျက်စိ မသက်ဝင်နိုင်ခြင်းတို့တည်း။ (သင်ခြင်း မေးခြင်း ပညာလည်း သင့်၏၊ သုံးသပ်ခြင်း၊ ထိုးထွင်းသိခြင်း ပညာလည်း သင့်သည်။)</p> <p>အပြန်အားဖြင့် ငါသည် ကုသိုလ်တရားတို့မှ မဆုတ်ယုတ်ဟု ဆုံးဖြတ်ရမည့် ဘုရားဟောသော မဆုတ်ယုတ်ခြင်းအကြောင်းတရား ၄-မျိုးမှာ- ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟနည်းပါးခြင်း၊ ပညာမျက်စိ သက်ဝင်နိုင်ခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-623 </p><hr> <h3>၉-ဘိက္ခုနီသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ကောသမ္ဗီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ နေစဉ် ရဟန်းမိန်းမတယောက်သည် ယောက်ျားတယောက်ကို သူ့၏စကားဖြင့် “အရှင်ဘုရား၊ ဤမည်သော ရဟန်းမိန်းမသည် ဖျားနာဆင်းရဲ ပြင်းစွာ မကျန်းမမာဖြစ်နေပါသည်၊ ထိုရဟန်းမိန်းမသည် အရှင်အာနန္ဒာ၏ ခြေတို့ကို ဦးခေါင်းဖြင့် ရှိခိုးပါသည်၊ ထိုရဟန်းမိန်းမထံ သနားသမှု အကြောင်းပြု၍ ချဉ်းကပ်တော်မူပါရန် တောင်းပန်ပါ၏ဘုရား” ဟု လျှောက်ပါလေဟု ဆို၏။</p> <p>ထိုယောက်ျားသည် အရှင်အာနန္ဒာထံ ချဉ်းကပ်၊ ထိုအတိုင်း လျှောက်ထားသဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာကြွလာစဉ် ထိုရဟန်းမိန်းမသည် အရှင်အာနန္ဒာကို အဝေးမှမြင်၍ ဦးခေါင်းနှင့်တကွ ခြုံပြီး ညောင်စောင်း၌ အိပ်၏၊ ထိုရဟန်းမိန်းမထံ အရှင်အာနန္ဒာ ချဉ်းကပ်ထိုင်နေကာ—</p> <p>(၁) နှမ၊ ဤကိုယ်ကာယသည် သုံးဆောင်ဖွယ် အာဟာရကြောင့်ဖြစ်၏၊ အာဟာရကိုအမှီပြု၍ အာဟာရ (မနောသန္ဓေတနာ) ကို ပယ်ရမည်။</p> <p>(၂) ဤကိုယ်သည် တဏှာကြောင့် ဖြစ်၏၊ တဏှာကိုမှီ၍ တဏှာကိုပယ်ရမည်။<br> (၃) ဤကိုယ်သည် မာနကြောင့် ဖြစ်၏၊ မာနကိုမှီ၍ မာနကိုပယ်ရမည်။</p> <p>(၄) ဤကိုယ်သည် မေထုန်ကြောင့် ဖြစ်၏၊ မေထုန်၌မူကား အကြောင်းကို သတ်ရမည်ဟု ဘုရားဟောတော်မူ၏။</p> <p>နှမ၊ ငါဆိုသော အမှတ် (၁) စကားသည် အဘယ်ကို စွဲဆို၍ ဆိုသောစကား ဖြစ်သနည်း၊ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အကြောင်းသင့် ဆင်ခြင်၍ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ မြူးထူးမာန်ယစ်ရန်၊ ပြည့်ဖြိုးကြည်လင်ရန် မဟုတ်၊ ဤကိုယ်တည်တံ့ မျှတရန်သာ၊ ဆာလောင်မွတ်သိပ်မှု ပျောက်ရန်သာ၊ အကျင့်မြတ် အားထုတ်ရန်သာ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ သို့ဖြင့် ဝေဒနာဟောင်း ဖျောက်အံ့၊ အသစ်ကိုလည်း မဖြစ်စေအံ့၊ ငါ့အား မျှတခြင်း၊ အပြစ်မရှိခြင်း၊ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းသည် ဖြစ်လတ္တံ့၊ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏။ ထိုရဟန်းသည် အခါတပါး၌ အာဟာရကိုမှီ၍ အာဟာရကို ပယ်၏၊ ဤကိုစွဲ၍ဆိုသော စကားတည်း။</p> <p>ငါဆိုသော အမှတ် (၂) စကားကား- ရဟန်းသည် “ဤမည်သော ရဟန်းအား အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဗိုလ်ပညာကို ယခု၌ ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေ၏” ဟု ကြား၏။ ထိုရဟန်းအား “အဘယ်အခါ၌ ငါသည်လည်း မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေရအံ့နည်း” ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုရဟန်းသည် တပါးသောအခါ၌ အရဟတ္တဖိုလ်၌ တောင့်တခြင်းကို ပို၍ တဏှာ၏၊ ဤကိုစွဲ၍ဆိုသော စကားတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-624 <hr> ငါဆိုသော အမှတ် (၃) စကားကား- ရဟန်းသည် “ဤမည်သော ရဟန်းသည် အာသဝေါတရားတို့ ကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေ၏” ဟု ကြား၏၊ ထိုကြားသော ရဟန်းအား “ထိုအရှင်ကောင်းသည် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေတုံဘိသေး၏၊ ငါသည်ကား အဘယ့်ကြောင့် မနေရဘဲ ရှိအံ့နည်း” ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုရဟန်းသည် တပါးသောအခါ၌ မာနကိုမှီ၍ မာနကိုပယ်၏၊ ဤသည်ကို စွဲ၍ ဆိုသတည်း။</p> <p>ဤကိုယ်သည် မေထုန်ကြောင့် ဖြစ်၏၊ မေထုန်၌မူကား အကြောင်းကို သတ်အပ်၏ဟု ဘုရားဟောတော်မူ၏ဟု မိန့်သောအခါ ထိုရဟန်းမိန်းမသည် ညောင်စောင်းမှ ထ၍ လက်ဝဲတဘက် ပခုံးထက်၌ အပေါ်ရုံကို ဧကန်တင်လျက် အရှင်အာနန္ဒာ၏ ခြေတို့ကို ဦးခိုက်ပြီး အရှင်မြတ်အား တောင်းပန်ကန်တော့ရာ အရှင်မြတ်ကလည်း ခွင့်ပြုသည်းခံတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာကို အပင့်ခိုင်း: အရှင်အပေါ် ရာဂဖြစ်နေ၍ ထိုရဟန်းမက အပင့်ခိုင်းသည်။ သူမအမူအရာကို အရှင်မြတ်သိ၍ လောဘပယ်အောင် သိမ်မွေ့စွာ အသုဘကထာဟောသည်။<br> အာဟာရကိုမှီ၍ အာဟာရကိုပယ်: ပစ္စုပ္ပန်အာဟာရကိုမှီ၍ ထိုအာဟာရကို အသင့်နှလုံးသွင်းလျှင် (ရှေးကံဟု ဆိုအပ်သော) အာဟာရကို ပယ်သည်၊ ပစ္စုပ္ပန် အာဟာရ၌ကပ်သော တဏှာကို ပယ်သည်။<br> တဏှာကိုပယ်သည်: ပစ္စုပ္ပန်တဏှာကိုမှီ၍ ဝဋ်၏အကြောင်း ရှေးတဏှာကို ပယ်၏၊ ဤပစ္စုပ္ပန်တဏှာသည် အကုသိုလ်ဖြစ်သော်လည်း မှီဝဲအပ်၏၊ ပဋိသန္ဓေကို မငင်၊ ဤတဏှာ၌ နိကန္တိကို ပယ်အပ်သည်။ (နောက်ပစ္စုပ္ပန်မာန နည်းတူ။)<br> ငါဘာ့ကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက် မနေရမှာလဲ: ထိုအရှင်လည်း ဘုရားသားတော်၊ ငါလည်းဘုရားသားတော်၊ ငါ့အားလည်း ထိုတရားဖြစ်ရမည်ဟု မှီဝဲအပ်သော မာန်ကို မှီ၍ ဝဋ်၏အကြောင်း ရှေးမာန်ကို ပယ်သည်။<br> ရဟန်းမိန်းမ ကန်တော့: အင်္ဂါ ၄-ရပ်ဖြင့် အရှင်မြတ် တရားပြီးလတ်သော် အရှင်မြတ်ကိုစွဲ၍ဖြစ်သော ဆန္ဒရာဂသည် ထိုရဟန်းမိန်းမမှာ ပျောက်ကင်းသွား၍ တောင်းပန်တော့သည်။</p> <h3>၁၀ - သုဂတဝိနယသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ဖြစ်စေ၊ ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမဖြစ်စေ လောက၌ တည်လျှင် ထိုသို့တည်ခြင်းသည် လူများစီးပွားချမ်းသာဖို့၊ သတ္တဝါများကို အစဉ်စောင့်ရှောက်ဖို့၊ နတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-625 <hr> လူများ အကျိုးစီးပွားရှိဖို့၊ ချမ်းသာဖို့ဖြစ်ရာ၏၊ မြတ်စွာဘုရားဟူသည် အရဟံ စသော ဂုဏ်တော် ၉-ပါးသခင် ဘုရားရှင်တည်း။</p> <p>ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမဟူသည်- အစ၊ အလယ်၊ အဆုံး ကောင်းခြင်းဂုဏ်ရှိသော အနက်သဒ္ဒါဖြင့် ပြည့်စုံစွာ ဘုရားရှင်ဟောအပ်သော တရားနှင့် အလုံးစုံ ပြည့်စုံစင်ကြယ်သော ဘုရားရှင် ပြအပ်သောအကျင့်မြတ်တည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတရား ပျက်ပြား ကွယ်ပျောက်ဖို့ တရား ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော သုတ်ကို မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်ကုန်သော ပုဒ်ဗျည်းတို့ဖြင့် သင်ကြား၏၊ ထိုသို့သော ပုဒ်ဗျည်းတို့၏ အနက်သည်လည်း သိခဲ၏၊ ဤကား ပဌမတရားတည်း။</p> <p>(၂) ရဟန်းတို့သည် အပြောအဆို ခက်ကုန်၏၊ ပြောဆိုခက်အောင် ပြုတတ်သော မာနစသောတရားရှိကုန်၏၊ သွန်သင်စကားကို သည်းမခံကြ၊ ရိုသေစွာ မနာယူကြ၊ ဤကား ဒုတိယ တရားတည်း။</p> <p>(၃) အကြားအမြင်များကြ၊ ပါဠိဆောင်ကြ၊ တရားဆောင်ကြ၊ ဝိနည်းဆောင်ကြ၊ ပါတိမောက်ဆောင်ကြသော ရဟန်းများသည် သုတ်ကို သူတပါးအား ရိုသေစွာ မပို့ချကုန်၊ ထိုရဟန်းများ ကွယ်လွန်သဖြင့် တရားသည် အမြစ်အရင်းပြတ်၍ တည်ရာမရှိတော့ပြီ၊ ဤကား တတိယတရားတည်း။</p> <p>(၄) သီတင်းကြီး ရဟန်းတို့သည် ပစ္စည်းများအောင် ကျင့်ကုန်၏၊ သိက္ခာ ၃-ပါး၌ ပေါ့ပေါ့ယူကြကုန်၏၊ အောက်သို့ သက်စေတတ်သော တရားတို့၌ ရှေ့သွားပြု၏၊ ဆိတ်ငြိမ်ခြင်း ဝိဝေက ၃-ပါး၌ တာဝန်မဲ့ ဖြစ်ကုန်၏၊ မရရောက်သေးသော ဈာန်၊ မဂ်၊ ဖိုလ်၊ နိဗ္ဗာန်ကို ရရောက် မျက်မှောက်ပြုရန် လုံ့လ မထုတ်ကုန်။ နောင်လာနောင်သားတို့သည် ထိုသီတင်းကြီးတို့၏ အပြုအမူကို အစဉ်လိုက်ကုန်၏၊ ပစ္စည်းများအောင် ကျင့်ကြကုန်၏၊ (လ) လုံ့လမထုတ်ကုန်၊ ဤကား သူတော်ကောင်းတရား ပျက်ပြားကွယ်ပျောက်ဖို့ရာဖြစ်သော စတုတ္ထတရားတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတရားတည်ဖို့၊ မပျက်ပြားမကွယ်ပျောက်ဖို့ဖြစ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ- အပြန်အားဖြင့်ဖြစ်သော တရား ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>(၁၇) ၂-ပဋိပဒါဝဂ်</h3> <h3>၁-သံခိတ္တသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- ဆင်းရဲငြိုငြင်စွာကျင့်၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်၊ ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်မြန်သော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်၊ ချမ်းသာလွယ်ကူစွာကျင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-626 <hr> ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်၊ ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်တို့တည်း။</p> <h3>၂--ဝိတ္ထာရသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ အထက်သုတ်လာ ၄ မျိုးတို့တည်း။</p> <p>(၁) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောရှိ၏။ ရာဂကြောင့်ဖြစ်သော ဆင်းရဲခြင်း၊ နှလုံးမသာခြင်းကို မပြတ်ခံစားရ၏။ (ဒေါသ၊ မောဟနည်းတူ။) ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည်ကား နုံ့နှေးစွာသာ ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့ နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် အာသဝေါကုန်ခြင်းငှာ မိမိ၏အခြားမဲ့၌ အကျိုးပေးတတ်သော မဂ်သမာဓိသို့ နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၂) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောရှိ၏။ (လ) မပြတ်ခံစားရ၏၊ (ဒေါသ၊ မောဟနည်းတူ။) ထိုသူအား ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည်ကား လွန်ကဲစွာ ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့ လွန်ကဲခြင်းကြောင့် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းငှာ မဂ်သမာဓိသို့ လျင်စွာရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၃) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောမရှိ၊ ရာဂကြောင့်ဖြစ်သော ဆင်းရဲခြင်း၊ နှလုံးမသာခြင်းကို မပြတ် မခံစားရ၊ (ဒေါ-မော-တူ။) ထိုသူအား သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေတို့သည်ကား နုံ့နှေးစွာသာ (လ) နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၄) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောမရှိ၊ (လ) မပြတ် မခံစားရ၊ (ဒေါသ၊ မောဟနည်းတူ။) ထိုသူအား သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေတို့သည် လွန်ကဲစွာ (လ) လျင်စွာရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အာသဝေါကုန်ခြင်းငှာ: အရဟတ္တဖိုလ်တည်း။ ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတွင် ပညာအရ ဝိပဿနာပညာကို ပညိန္ဒြေဟု ယူရမည်။<br> ပဋိပဒါများ ထင်ရှားဖြစ်ပုံ: ယောဂီသစ်သည် ရှေးအဖို့၌ ရုပ်သိမ်းဆည်းရာ၌ ပင်ပန်း၊ နာမ်၌၊ အကြောင်း၌၊ ကာလ ၃-ပါး၌၊ အကြောင်းဟုတ် မဟုတ် ပင်ပန်းရကား ၅-နေရာ ပင်ပန်းပြီးမှ ဝိပဿနာရောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-627 <hr> ဝိပဿနာရောက်သောအခါ၌လည်း ဥဒယဗ္ဗယ၊ ဘင်္ဂ၊ ဘယ၊ အာဒီနဝ၊ နိဗ္ဗိဒါ၊ မုစ္စိတုကမျတာ၊ သင်္ခါရုပေက္ခာ၊ အနုလောမ၊ ဂေါတြဘူ၊ ဤဝိပဿနာဉာဏ် ၉-ပါးလုံးတို့၌ ပင်ပန်းပြီးမှပင် ရသည်။ ထိုသူ၏မဂ်ကား ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော မဂ်မည်သော ဒုက္ခပဋိပဒါဒန္ဓာဘိညတည်း။ ရှေ့ဉာဏ် ၅-ပါး ပင်ပန်းသော်လည်း နောက်ဉာဏ် ၉-ပါး မပင်ပန်းဘဲ မဂ်ရလျှင် ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော ဒုက္ခပဋိပဒါခိပ္ပာဘိည ပုဂ္ဂိုလ်ဟုမှတ်၊ ဤနည်းဖြင့် ကြွင်း ၂-ပါးသိ။</p> <p>နွားပျောက်ရှာ ဥပမာဖြင့် ပြပုံ: နွား ၄-ကောင် ထွက်ပြေး တောဝင်သွားသည်။ နွားရှင်သည် ဆူးခြုံတွင်းဝင် ပင်ပန်းစွာရှာ၊ ဆူးခြုံတွင်းမှာ ပုန်းနေသော နွားတကောင် ပြန်တွေ့။ တကောင်ကိုကား ဆူးခြုံတောလွန်၍ လွင်ပြင်မှာ လွယ်ကူစွာတွေ့။ တကောင်ကို လွင်ပြင်လမ်းက လွယ်ကူစွာ သွားရှာ၊ ခြုံတွင်းပြန်တွေ့။ တကောင်ကိုကား လွင်ပြင်လမ်းရှာ လွင်ပြင်မှာပင် လွယ်ကူစွာ ပြန်တွေ့သည်။<br> ဥပမာ နှီးနှောပုံ: နွား ၄-ကောင်နှင့် အရိယမဂ် ၄-ပါး၊ နွားရှာယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ ခက်ခဲသော ဆူးခြုံလမ်းနှင့် ရှေးဉာဏ် ၅-ပါးတို့၌ ဆင်းရဲစွာ ကျင့်ရမှ ခြုံတွင်းပုန်းနေသော နွားကို ခက်ခဲစွာ မြင်ရသကဲ့သို့ နောက်ဉာဏ် ၉-ပါးတို့၌ ပင်ပန်းပြီးမှ မဂ်ရခြင်းတည်း၊ ကြွင်း ဥပမာယှဉ်သိလေ။</p> <h3>၃ - အသုဘသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄ မျိုးမှာ- သံခိတ္တသုတ်လာ ၄ မျိုးတည်း။</p> <p>(၁) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်ဟု အဖန်ဖန် ရှုနေ၏၊ အာဟာရ၌ စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ လောကအားလုံး၌ မမွေ့လျော်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ သင်္ခါရ အားလုံး၌ အမြဲမရှိဟု အဖန်ဖန် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ထိုသူအား သေခြင်းကို အာရုံပြု၍ ဖြစ်သော သညာသည် မိမိသန္တာန်၌ ကောင်းစွာ ကပ်တည်၏၊ ထိုသူသည် သဒ္ဓါစသော ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် အာသဝေါကုန်ခြင်းငှာ မဂ်သမာဓိသို့ နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၂) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်ဟု (လ) ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ (လ) မဂ်သမာဓိသို့ လျင်စွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-628 <hr> (၃) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် ပဌမဈာန်၊ ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြု၍ နေ၏၊ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ (လ) နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၄) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် ပ၊ ဒု၊ တ၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏။ (လ) လျင်စွာရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဆင်းရဲချမ်းသာခွဲပုံ: အသုဘရှုခြင်း စသည်တို့ကား ဆင်းရဲစွာ ကျင့်ရခြင်းဖြစ်သည်။ မှန်၏၊ စက်ဆုပ်ဖွယ် အသုဘအာရုံစသည်တို့၌ ပကတိအားဖြင့်ပင် မြတ်နိုးသော စိတ်သည် မကပ်ငြိရကား ထိုအသုဘ စသည်တို့ကို ပွားများလျှင် ဆင်းရဲစွာ ကျင့်ရတော့သည်၊ ပဌမဈာန် စသည်တို့ကိုကား ချမ်းသာစွာ ကျင့်ရ၏။<br> ပဋိပဒါ ၄-ပါးလုံးဆိုင်ရာ ဥပမာ: တိုက်ပွဲဝင် ယောက်ျားသည် ပျဉ်ချပ်အုံကို ပြု၊ လက်နက် ၅-ပါးလွယ် တိုက်ပွဲဝင်သည်။ ထိုသူသည် အကြား၌ အပန်းဖြေလို၍ ပျဉ်ချပ်အုံသို့ဝင် အပန်းဖြေ၊ အဖျော် စားဖွယ် စသည် မှီဝဲ၊ နောက် စစ်ပွဲဝင်တိုက်သည်။<br> နှီးနှောလျှင်: စစ်မြေပြင်နှင့် ကိလေသာ၊ ပျဉ်ချပ်အုံနှင့် ဗိုလ် ၅-ပါး၊ တိုက်ပွဲဝင်ယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ လက်နက် ၅-ပါး စွဲကိုင်ထားသကဲ့သို့ ဝိပဿနာပညာလျှင် ၅-ခုမြောက်သော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး၊ စစ်ပွဲဝင်ချိန်နှင့် ဝိပဿနာရှုမှတ်ချိန်၊ အပန်းဖြေလို၍ ပျဉ်ချပ်အုံဝင် အဖျော်စားဖွယ် မှီဝဲချိန်ကဲ့သို့ ဝိပဿနာရှု၍ စိတ်မသာယာသောအခါ ဗိုလ် ၅-ပါးကို မှီ၍ စိတ်ရွှင်လန်းချိန်၊ အပန်းဖြေ စားသောက်ပြီး၍ တဖန် တိုက်ပွဲဝင်ချိန်နှင့် ဗိုလ် ၅-ပါးတို့ဖြင့် စိတ်ရွှင်စေပြီး တဖန် ဝိပဿနာအားထုတ်၍ ဝဋ်ကင်းကာ အရဟတ္တဖိုလ်ရချိန် တူတော့သည်။</p> <h3>၄-ပဌမခမသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- သည်းမခံခြင်း၊ သည်းခံခြင်း၊ ဆုံးမခြင်း၊ ငြိမ်းစေခြင်းဟူသော အကျင့်တို့တည်း။</p> <p>သည်းမခံခြင်းဟူသော အကျင့်မှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ဆဲရေးသူကို ပြန်၍ ဆဲရေး၊ ထိပါးသူကို ပြန်၍ထိပါး၊ ပုတ်ခတ်သူကို ပြန်ပုတ်ခတ်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>သည်းခံခြင်းအကျင့်မှာ- အချို့သူသည် ဆဲရေးသူကို ပြန်မဆဲရေး၊ ထိပါးသူကို ပြန်၍ မထိပါး၊ ပုတ်ခတ်သူကို ပြန်မပုတ်ခတ်၊ ဤအကျင့်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-629 <hr> ဆုံးမခြင်းအကျင့်မှာ- ရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် အဆင်းကို မြင်သော် မိန်းမယောက်ျား စသော သဏ္ဌာန်၊ နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ လက်စသော အင်္ဂါ၊ ပြုံးဟန်စသော အမူအရာ၊ အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ စက္ခုန္ဒြေကို မစောင့်စည်းလျှင် ယင်းမစောင့်စည်းမှုကြောင့် အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿဟူသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များ ထိုမစောင့်စည်းသူကို လိုက်၍ နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းသည် ထိုစက္ခုကို စောင့်စည်းရန် ကျင့်၏၊ စောင့်စည်း၏၊ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏၊ နားဖြင့် အသံကို ကြားသော် (လ) မနော၌ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>ငြိမ်းစေခြင်းအကျင့်မှာ- ရဟန်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမဝိတက်၊ ဗျာပါဒဝိတက်၊ ဝိဟိံသဝိတက်ကို ဖြစ်တိုင်းဖြစ်တိုင်းသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို သည်းမခံ၊ ပယ်ဖျောက်ငြိမ်းစေ၏။ တဖန် မဖြစ်ခြင်းသို့ ရောက်စေ၏၊ ဤအကျင့်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၅-ဒုတိယခမသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- သည်းမခံခြင်း စသော အကျင့် ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>သည်းမခံခြင်းအကျင့်မှာ- အချို့သူသည် အချမ်းအပူ၊ ဆာလောင်မွတ်သိပ်ခြင်း၊ မှက် ခြင်စသည် ကိုက်ခြင်း အတွေ့တို့ကိုလည်းကောင်း၊ စကားဆိုးများကိုလည်းကောင်း သည်းမခံနိုင်၊ ကိုယ်၌ဖြစ်သော ပြင်းထန်သော သေလောက်သော ဆင်းရဲဝေဒနာများကို သည်းမခံနိုင်သော သဘောရှိ၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>သည်းခံခြင်းအကျင့်မှာ- အချမ်းအပူ၊ (လ) သည်းခံနိုင်၏၊ ကိုယ်၌ဖြစ်သော (လ) သည်းခံနိုင်သော သဘောရှိ၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>ဆုံးမခြင်းအကျင့်နှင့် ငြိမ်းစေခြင်းအကျင့်မှာ ပဌမခမသုတ်အတိုင်းပင်။</p> <h3>၆-ဥဘယသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- သံခိတ္တသုတ်လာ ၄-မျိုးတို့တည်း၊ ထိုတွင်-</p> <p>(၁) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို ဆင်းရဲစွာကျင့်ရသောကြောင့်လည်း ယုတ်ညံ့၏၊ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောကြောင့်လည်း ယုတ်ညံ့၏၊ ၂-ပါးစုံသော အကြောင်းကြောင့်ပင် ယုတ်ညံ့၏ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>(၂) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သောအသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို ဆင်းရဲခြင်းကြောင့် ယုတ်ညံ့၏ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-630 <hr> (၃) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောကြောင့် ယုတ်ညံ့၏ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>(၄) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သောအသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို ချမ်းသာစွာကျင့်ရခြင်းကြောင့်လည်း မြတ်၏၊ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသောကြောင့်လည်း မြတ်၏၊ ၂-ပါးစုံသောအကြောင်းဖြင့်လည်း မြတ်၏ဟု ဆိုအပ်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၇ - မဟာမောဂ္ဂလာနသုတ်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်ထေရ်ထံ ချဉ်းကပ်ကာ “ဤအကျင့် ၄ မျိုးတို့တွင် အဘယ်အကျင့်ကိုစွဲ၍ သင်၏စိတ်သည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတို့မှ ကင်းလွတ်ပါသနည်း” ဟု မေးရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်က “ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကိုစွဲ၍ ငါ၏စိတ်သည် အစွဲကင်းကာ အာသဝေါတို့မှ ကင်းလွတ်ပါသည်” ဟု ဆိုသည်။</p> <p>အရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ အောက်မဂ် ၃-ခုမှာ ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသောအသိဉာဏ်ရှိသည်၊ အရဟတ္တမဂ်သာ ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသည်၊ ဤစတုတ္ထမဂ်ကိုရည်၍ ဖြေသည်။</p> <h3>၈ - သာရိပုတ္တသုတ်</h3> <p>အရှင်မောဂ္ဂလာန်ကလည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာအား အလားတူမေးရာ “ဤအကျင့် ၄-မျိုးတွင် ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်ကိုစွဲ၍ ငါ၏စိတ်သည် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတို့မှ ကင်းလွတ်၏” ဟု ဆိုသည်။ (အရဟတ္တမဂ်ကိုရည်၍ အရှင်မြတ် ဤသို့ဖြေသည်၊ အောက်မဂ် ၃-ခုကား ချမ်းသာစွာ ကျင့်ရသော်လည်း အသိဉာဏ်နှေးသည်။)</p> <h3>၉-သသင်္ခါရသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်မှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်၏၊ အချို့ကား သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ အချို့ကား မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ အချို့ကား သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤ ၄-ယောက်တို့တည်း။</p> <p>(၁) မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်သောအခြင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-631 <hr><br> အားဖြင့် အဖန်ဖန်ရှုနေ၏၊ အာဟာရ၌ စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ လောကအားလုံး၌ မမွေ့လျော်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ သင်္ခါရအားလုံး၌ အမြဲမရှိဟု အဖန်ဖန် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍နေ၏။ ထိုသူအား သေခြင်းကို အာရုံပြု၍ ဖြစ်သော သညာသည် မိမိသန္တာန်၌ ကောင်းစွာကပ်တည်၏၊ ထိုသူသည် သဒ္ဓါစသော ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏။ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏။ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့လွန်ကဲခြင်းကြောင့် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်ခြင်းရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၂) သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်သော (လ) ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏။ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် သေပြီးနောက် အားထုတ်မှုနှင့်တကွဖြစ်သော ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၃) မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ရဟန်းသည် ပ၊ ဒု၊ တ၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ရောက်၍နေ၏။ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးတို့ကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့လွန်ကဲခြင်းကြောင့် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၄) သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ရဟန်းသည် ပ၊ ဒု၊ တ၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ရောက်၍နေ၏၊ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးတို့ကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် သေပြီးနောက် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံ: ပဌမ၊ ဒုတိယ ပုဂ္ဂိုလ်များကား- သုက္ခဝိပဿကတို့ဖြစ်၍ အားထုတ်မှုရှိ၍ သင်္ခါရနိမိတ်ကို ဖြစ်စေကြရသည်။ တဦးကား ဝိပဿနာဣန္ဒြေများ အားကြီးသောကြောင့် ယခုဘဝ ကိလေသာငြိမ်းသည်။ တဦးမှာ အားသေးသောကြောင့် နောက်ဘဝမှ မူလကမ္မဋ္ဌာန်း ပြန်ရ၊ အားထုတ်မှုရှိပြီး နိမိတ်ထင်ကာ ကိလေသာငြိမ်းသည်။</p> <p>တတိယ၊ စတုတ္ထတို့မှာ သမထယာနိကတို့တည်း။ တဦးကား အားထုတ်မှုမရှိ၊ ဣန္ဒြေအားကောင်း၍ ယခုဘဝ ကိလေသာငြိမ်း၊ တဦးမှာ အားသေး၍ နောက်ဘဝမှ မူလကမ္မဋ္ဌာန်း ပြန်ရ၊ အားထုတ်မှုမပါဘဲ ကိလေသာငြိမ်းသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-632 </p><hr> <h3>၁၀-ယုဂနဒ္ဓသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ကောသမ္ဗီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌နေစဉ် ရဟန်းများအား ငါ့ရှင်တို့၊ ရဟန်းယောက်ျား ရဟန်းမိန်းမ မည်သူမဆို ငါ့ထံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ခြင်းကို ပြောကြား၏။ ထိုသူအားလုံးသည် မဂ် ၄-ပါးတို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဤ ၄-ပါးတို့တွင် ၁-ပါးပါးဖြင့်လည်းကောင်း အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကြောင်းကို ပြောကြား၏။</p> <p>လေးပါးတို့မှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သမထလျှင် ရှေ့သွားရှိသော ဝိပဿနာကို ပွားများ၏။ ထိုရဟန်းအား သောတာပတ္တိမဂ်သည် ထင်၏၊ ထိုရဟန်းသည် ထိုမဂ်ကို မှီဝဲပွားများ ကြိမ်ဖန်များစွာပြု၏။ ထိုရဟန်းအား သံယောဇဉ်တို့ပျောက်ကာ အနုသယတို့ ကင်းကုန်၏။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် ဝိပဿနာလျှင် ရှေ့သွားရှိသော သမထကို ပွားများ၏။ ထိုရဟန်းအား မဂ်သည် ထင်၏၊ ထိုရဟန်းသည် ထိုမဂ်ကို မှီဝဲပွားများ ကြိမ်ဖန်များစွာပြု၏၊ ထိုရဟန်းအား သံယောဇဉ်တို့ပျောက်ကာ အနုသယတို့ ကင်းကုန်၏။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် သမထ ဝိပဿနာကို အစုံပြု၍ ပွားများ၏။ (လ) ကင်းကုန်၏။</p> <p>(၄) ရဟန်းအား တရားတို့၌ ပျံလွင့်ခြင်း ဓမ္မုဒ္ဓစ္စသည် အထူးသဖြင့် ယူအပ်သော စိတ်သည်ဖြစ်၏။ အကြင်အခါ၌ ထိုဝိပဿနာစိတ်သည် (ဂေါစရဇ္ဈတ္တ) နိဗ္ဗာန်၌သာ ကောင်းစွာတည်နစ်၏၊ တည်ကြည်၏၊ စိတ်ကို ကောင်းစွာထား၏၊ ထိုအခါ ထိုရဟန်းအား မဂ်သည် ထင်၏၊ (လ) ကင်းကုန်၏။ ဤ ၄-ပါးတို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဤ ၄-ပါးတို့တွင် တပါးပါးဖြင့်လည်းကောင်း ပြောကြား၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဝိပဿနာလျှင် ရှေ့သွားရှိသော သမထကိုပွား: ပကတိအားဖြင့် ဝိပဿနာရယူသည်၊ ဝိပဿနာ၌တည်၍ သမာဓိကို ဖြစ်စေသည်။</p> <p>အစုံပြု၍ ပွားခြင်း: ထိုစိတ်ဖြင့် သမာပတ်ဝင်စား၊ ထိုစိတ်ဖြင့်ပင် သင်္ခါရတို့ကို မသုံးသပ်နိုင်ပါ။ အကြင်မျှလောက်သော သမာပတ်တို့ကိုဝင်စား၊ ထိုမျှလောက်သော သင်္ခါရတို့ကို သုံးသပ်သည်။ ချဲ့- ပဌမဈာန်ဝင်စား၊ ထိုမှထ၍ ပဌမဈာန်၌ရှိသော သင်္ခါရတို့ကို သုံးသပ်စသည်တည်း။</p> <p>တရားတို့၌ ပျံလွင့်မှုနှောင့်ယှက်: ဝိပဿနာညစ်ညူးကြောင်း ဘေးရန် ၁၀-ပါးဟူသော ပျံလွင့်မှု နှောင့်ယှက်ခြင်းတည်း။ သပ္ပါယ ၇-ပါး ရသောအခါ ဝိပဿနာလမ်းစဉ် တက်တော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-633 </p><hr> <h3>(၁၈) ၃-သဉ္စေတနိယဝဂ်</h3> <h3>၁-စေတနာသုတ်</h3> <p>မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာကြောင့်သာ ကိုယ် (ကာယဒွါရ) ရှိလတ်သော် ကိုယ်၌ဖြစ်သော လှုံ့ဆော်မှု စေတနာကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏။ နှုတ်ရှိလတ်သော် နှုတ်၌ဖြစ်သော စေတနာကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်၏။ စိတ်ရှိလတ်သော် စိတ်၌ဖြစ်သော စေတနာကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏။</p> <p>ထိုသူအား အကြင်ကာယသင်္ခါရဟူသော အကြောင်းကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲဖြစ်ပေါ်၏။ ကိုယ်တိုင်မူလည်း ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်၏။ သူတပါးတို့သည်မူလည်း ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်ကြကုန်၏။ ကောင်းစွာသိလျက်မူလည်း ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်၏၊ ကောင်းစွာမသိဘဲလျက်မူလည်း ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်၏။ (ဝစီ၊ မနော သင်္ခါရ နည်းတူ။)</p> <p>ဤစေတနာတရားတို့၌ အဝိဇ္ဇာသည် အဖန်ဖန် ကျရောက်၏။ အဝိဇ္ဇာ၏သာလျှင် အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့ ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် ထိုသူအား အကြင်ကာယ၊ ဝစီ၊ မနော သင်္ခါရကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုကာယ၊ ဝစီ၊ မနော သင်္ခါရသည် မဖြစ်။</p> <p>ထိုသူအား အကြင်စေတနာကံကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုလယ်မြေသဖွယ် ယာမြေသဖွယ်ဖြစ်သော စေတနာကံမဖြစ်။ အကြင်အကြောင်းကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုတည်ရာ အကြောင်းမဖြစ်။</p> <p>အတ္တဘောရခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>(၁) မိမိ၏စေတနာ (လှုံ့ဆော်မှု) သာဖြစ်၍ သူတပါး၏ စေတနာမဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်းတမျိုး။</p> <p>(၂) သူတပါး၏စေတနာသာဖြစ်၍ မိမိစေတနာမဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်းတမျိုး။<br> (၃) မိမိသူတပါး ၂-ဦးသား၏ စေတနာလည်းဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်းတမျိုး။<br> (၄) ၂-ဦးသား၏ စေတနာလည်း မဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်း တမျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤသို့ဟောအပ်သော် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ဘုရားရှင်အား “မြတ်စွာဘုရား၊ အကျဉ်းဟောအပ်သော ဤတရား၏အနက်ကို တပည့်တော် အကျယ် ဤသို့သိပါသည်။ ထိုအတ္တဘောရခြင်း ၄-မျိုးတို့တွင် ပဌမရခြင်း၌ မိမိစေတနာကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့၏ ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်းဖြစ်၏။ ဒုတိယရခြင်း၌ သူတပါး၏စေတနာကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့၏ ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်းဖြစ်၏။ တတိယရခြင်း၌ မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသား၏ စေတနာကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့၏ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်းဖြစ်၏။ စတုတ္ထရခြင်း၌ မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသား၏ စေတနာမဖြစ်၊ ထိုအကြောင်းဖြင့် အဘယ်နတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-634 <hr> တို့ကို မှတ်အပ်ပါကုန်သနည်း” ဟု လျှောက်ရာ “နေဝသညာနာသညာယတနဘုံသို့ ရောက်ကုန်သော နတ်တို့ကို မှတ်အပ်ကုန်၏” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက “အကျင့်ကြောင့် ဤလောက၌ အချို့သူသည် ထိုကိုယ်မှ စုတေလျှင် ဤကာမဘုံသို့ လာရောက်တတ်ရကား အာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်တို့ မည်ကုန်၏။ အချို့မှာ မလာရောက်တတ်ရကား အနာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်တို့ မည်ကုန်၏။ ထိုအကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်း” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ဤသာသနာတော်၌ အောက်ဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် မပယ်ရသေးသူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် နေဝသညာနာသညာယတနဈာန်သို့ ရောက်နေ၏။ ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာသလိုရှိ၏၊ နှစ်သိမ့်ခြင်းသို့ရောက်၏၊ ထိုဈာန်ကို နှလုံးသွင်းကာ အကြိမ်များစွာ နေလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ ဈာန်မလျော့ဘဲ သေလျှင် နေဝသညာနာသညာယတနဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ထိုသူသည် ထိုဘုံမှ စုတေလျှင် ကာမဘုံသို့ လာရောက်တတ်သောကြောင့် အာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်မည်၏။”</p> <p>“အောက်ပိုင်းဆိုင်ရာ သံယောဇဉ်ကိုပယ်ပြီးသူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် နေဝသညာနာသညာယတနဈာန်သို့ (လ) အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ထိုသူသည် ထိုဘုံမှ စုတေလျှင် ဤ (ခန္ဓာ ၅-ပါးရှိ) ဘုံသို့ မလာရောက်တတ်သောကြောင့် အနာဂါမီ ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏။ အောက်ဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ်တို့ကို မပယ်ခြင်း၊ ပယ်ခြင်းကား အကြောင်းအထောက်အပံ့တည်း” ဟု မိန့်။</p> <p>ကိုယ်၌ဖြစ်သော စေတနာ: ၂၀ (မဟာကုသိုလ် ၈ + အကုသိုလ် ၁၂) ၌ရှိသော စေတနာတည်း။ ဝစီစေတနာလည်း ၂၀ ပင်။ မဟဂ္ဂုတ် ကုသိုလ်စေတနာ ၉-ခုထပ်ထည့်၍ မနောစေတနာ ၂၉ တည်း။ အားလုံး အဝိဇ္ဇာကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <p>သိပါလျက်ပြုခြင်း: ကုသိုလ်ကို ကုသိုလ်ဟု၊ ၎င်းအကျိုးကို အကျိုးဟု၊ အကုသိုလ်ကို အကုသိုလ်ဟု စသည်ဖြင့် သိ၍ပြုခြင်းတည်း။ ကံ ၂၀ ပင် ရသည်၊ မသိဘဲပြုလျှင်လည်း နည်းတူပင် ၂၀ (ကာယအတွက်တည်း)။</p> <p>မသိသော်လည်း ကံဖြစ်ပုံ: ကလေးများသည် မိဘများပြုသလို စေတီရှိခိုး ပန်းပူဇော် သံဃာရှိခိုးလျှင် ကုသိုလ်ဟု မသိသော်လည်း ထိုကလေးများအတွက် ထိုအမှုသည် ကုသိုလ်သာဖြစ်သည်။ သားငှက်စသော တိရစ္ဆာန်များ တရားနာ သံဃာရှိခိုးခြင်း စသည်လည်း နည်းတူပင်တည်း။</p> <p>အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ: ကလေးများ မိဘကို လက်၊ ခြေတို့ဖြင့် ပုတ်ခတ်၊ ရဟန်းများအား လက်ဖြင့်ရွယ်၊ တုတ်ပစ်၊ ဆဲရေးခြင်း၊ နွားမများ၊ မြွေများက သံဃာကို လိုက်ခြင်း၊ ကိုက်ခြင်းတို့လည်း သိသည်ဖြစ်စေ၊ မသိသည်ဖြစ်စေ အကုသိုလ်သာတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-635 <hr> ၃ ဒွါရ စေတနာပေါင်းသော်: ကာယဒွါရ၌ (ကိုယ်တိုင်ပြု၊ စေခိုင်း၍ပြု၊ သိ၍ပြု၊ မသိဘဲပြု) ၄-မျိုး တစ်မျိုး ၂၀ စီ ပေါင်း ၈၀။ ဝစီဒွါရ ၈၀။ မနောဒွါရ၌ ၂၉ x ၄ လီ = ၁၁၆။ ပေါင်းစေတနာ ၂၇၆ ရသည်။ အားလုံး သင်္ခါရက္ခန္ဓာ။ ယှဉ်ဘက်ခံစားမှုအခြင်းအရာကား ဝေဒနာက္ခန္ဓာ။ ကာယကား ဥပါဒါရုပ်၊ ထို၏အကြောင်းကား မဟာဘုတ် ၄-ပါး။ ဤအားလုံး ခန္ဓာ ၅-ပါး ဒုက္ခသစ္စာမည်သည်။<br> ထိုကာယစသည် မဖြစ်: ရဟန္တာအား စေတီယင်ပြင်၊ ဗောဓိယင်ပြင် တံမြက်လှည်းခြင်း၊ ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်ပြုခြင်းစသော ကာယကံမှုစသည် ရှိသော်လည်း အကျိုးမပေးတော့သောကြောင့် “မဖြစ်” ဟုဆိုသည်။ ဝစီကံမှုစသည်လည်း ဖြစ်နိုင်ပုံ နည်းတူ။</p> <p>မိမိစေတနာကြောင့် ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်း: ခိဍ္ဍာပဒေါသိက နတ်များတည်း။ နန္ဒနဥယျာဉ်၊ စိတ္တလတာဥယယဉ် စသည်တို့၌ နတ်ချမ်းသာအပြည့် ခံစားစဉ် အစားအသောက်မေ့ရကား အာဟာရပြတ်သဖြင့် နေပူထားသော ပန်းများလို နွမ်းသေကြသည်။</p> <p>သူတပါး စေတနာကြောင့် သေကြ: မနောပဒေါသိက နတ်များတည်း။ စတုမဟာရာဇ်ဘုံသား ၎င်းနတ်များတွင် တဦးသည် အခြံအရံနှင့်တကွ ရထားဖြင့် နက္ခတ်ကစားလမ်းသွားစဉ် နောက်မှလိုက်လာသူ တဦးက မြင်၍ “ဤအထီးကျန်နတ်သည် ဟန်ရေးပြသွားသည်” ဟု အမျက်ထွက်သည်။ ရှေ့နတ်က နောက်ပြန်အလှည့် ထိုနတ်ကို မြင်၍ စိတ်ဆိုးသူတို့မည်သည် သိလွယ်ရကား နောက်နတ်အမျက်ထွက်ပုံကို သိပြီး “သင်စိတ်ဆိုးသော်ကော ငါအဘယ်ပြုမည်နည်း၊ ငါ၏ ဒါန သီလ စသည်တို့နှင့် စပ်၍ ဤစည်းစိမ် ငါရသည်၊ သင်နှင့် မပတ်သက်” ဟု တဖန်ပြန်၍ အမျက်ထွက်သည်။ မှန်၏၊ တဦးစိတ်ဆိုးသော်လည်း တဦးက မဆိုးလျှင် ပြီးသေးသည်၊ ၂-ဦးလုံးမူ တဦးအမျက်သည် တဦးအား ကျေးဇူးပြုသဖြင့် ၂-ဘက်နတ်သမီးများ ငိုကြကုန်စဉ် ယင်းနတ်သား ၂-ဦး စုတေကြသည်။</p> <p>၂-ဦးသား စေတနာကြောင့်သေကြ: လူများတည်း။ စိတ်ဆိုး၍ မိမိကိုယ်မိမိ လက်၊ တုတ်တို့ဖြင့် ထုရိုက်၊ သန်လျက်ဖြင့်ဖြတ်၊ အဆိပ်သောက်၊ ချောက်ထဲခုန်ချ၊ ရေထဲခုန်ဆင်းကြသည်။ သူတပါးတို့ကိုလည်း တုတ်၊ လက်နက်ဖြင့် ရိုက်သတ်စေကြသည်။</p> <p>အဘယ်နတ်တို့ကို မှတ်အပ်ပါကုန်သနည်း: မိမိမဖြေနိုင်၍ အရှင်သာရိပုတ္တရာမေးသည်မဟုတ်၊ ဤပြဿနာကား ဘုရားရှင်၏ အရာဟု အရှင်မြတ် သဘောထားကာ မေးလျှောက်သည်။ အောက် ကာမ၊ ရူပသတ္တဝါတို့ကို ရအပ်သော်လည်း ဘဝဂ်ဖြင့်ပိုင်းခြားကာ အကြွင်းမဲ့ ဖြေဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-636 <hr> ဤကာမဘုံသို့ လာရောက်တတ်သူ: ထိုဘုံ၌ ပြန်မဖြစ်၊ အထက်ဘုံသို့လည်း မသွားသူတည်း။ မလာရောက်သူ ဟူသည်- အောက်ပြန်မရောက်တော့သော်လည်း ထိုဘုံပြန်ဖြစ်၊ အထက်ဘုံတက်၊ ထိုဘုံ၌သော်လည်း ပရိနိဗ္ဗာန်စံသည်။ အထက်ဘုံတက်ဆိုရာ၌ အောက် အရူပဘုံသာတည်း၊ ဘဝဂ်၌ရောက်နေသူကား တက်စရာမရှိတော့။</p> <h3>၂-ဝိဘတ္တိသုတ်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက ရဟန်းများအား ငါ့ရှင်တို့၊ ရဟန်းဖြစ်၍ ၁၅-ရက်ရှိပြီးသော ငါသည် အနက် ၅-ပါးတို့၌ အပြားအားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ သိသော အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို အကြောင်းအားဖြင့် အက္ခရာအားဖြင့် မျက်မှောက်ပြုနိုင်ခဲ့ပြီ။ ထိုအတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ကို ငါသည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ဟောကြား၏၊ ထင်စွာဟောပြော၏၊ သိစေ၏၊ ဖြစ်စေ၏၊ ဖွင့်ပြ၏၊ ဝေဖန်၏၊ ပေါ်လွင်အောင်ပြု၏။ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ၌ ယုံမှားတွေးတောသူသည် ငါ့ကို အမေးပြဿနာဖြင့် ချဉ်းကပ်လော့၊ ငါသည် ထိုသူအား ဖြေဆိုသဖြင့် စိတ်ကို နှစ်သက်စေအံ့။ အကြင်ဆရာသည် ငါတို့သိအပ်သော တရားတို့၌ ကောင်းစွာလိမ္မာတော်မူ၏၊ ထိုဆရာသည် ငါတို့၏ မျက်မှောက်၌ ဖြစ်တော်မူ၏။</p> <p>ရဟန်းဖြစ်၍ (လ) ငါသည် အကြောင်း ၅-ပါးတို့၌ အပြားအားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ သိသော ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို (လ) ဖြစ်တော်မူ၏။<br> ရဟန်းဖြစ်၍ (လ) ငါသည် မဂဓဘာသာကို အပြားအားဖြင့် ခွဲခြားဝေဖန်၍ သိသော နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို (လ) ဖြစ်တော်မူ၏။<br> ရဟန်းဖြစ်၍ (လ) ငါသည် ရှေးဉာဏ် ၃-ပါးတို့၌ အပြားအားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ သိသော ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို (လ) ဖြစ်တော်မူ၏ဟု မိန့်။</p> <p>လိမ္မာသောဆရာ: ငါတို့မျက်မှောက်၌ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ကို ငါမျက်မှောက်မပြုရသေးလျှင် “ရှေးဦးမျက်မှောက် ပြုဦးလော့” ဟု ငါ့ကို ဘုရားရှင်တားမြစ်လတ္တံ့ဟု ဘုရားရှေ့တော်ထိုင်လျက် သီဟနာဒကို မြွက်ဆိုသည်။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၃-ပါးကား လောကီ၊ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါကား လောကီ လောကုတ္တရာ ရောသည်။</p> <h3>၃-မဟာကောဋ္ဌိကသုတ်</h3> <p>အရှင်မဟာကောဋ္ဌိကသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာအား တွေ့ထိခြင်း၏တည်ရာ ဖဿာယတန ၆-ပါး အကြွင်းမဲ့ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် အခြားကိလေသာ တစုံတခုရှိသေးသလောဟု လျှောက်ရာ ဤသို့မဆိုသင့်ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာက ပယ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-637 <hr> မရှိလေသလော၊ ရှိလည်းရှိ မရှိလည်း မရှိသလော၊ ရှိသည်လည်း မဟုတ် မရှိသည်လည်း မဟုတ်သလောဟု နောက်အမေး ၃-မျိုးကိုလည်း ဤသို့မဆိုလင့်ဟုပင် ပယ်သည်။ ရှိလေသလောစသည်ဖြင့် ၄-မျိုးကို မေးလတ်သော် ဤသို့မဆိုလင့်ဟု ၄-မျိုးလုံးကိုပင် ပယ်၏။ “ဟောဆိုတော်မူသော ဤတရား၏အနက်ကို အဘယ်သို့မှတ်ရပါအံ့နည်း” ဟု အရှင်ကောဋ္ဌိကက လျှောက်ပြန်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက—</p> <p>ဖဿာယတန ၆-ပါး အကြွင်းမဲ့ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် အခြားကိလေသာတစုံတခု ရှိ၏၊ မရှိ၊ ရှိလည်း ရှိ၊ မရှိလည်း မရှိ၊ ရှိသည်လည်းမဟုတ်၊ မရှိသည်လည်း မဟုတ်ဟု ဤ ၄-မျိုးဆိုသူသည် မချဲ့သင့်သောအရာကို ချဲ့၏။ ဖဿာယတန ၆-ပါးဖြစ်ခြင်းနှင့်အမျှ (သံသရာကို ချဲ့တတ်သော တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိဟုဆိုအပ်သော) ပပဉ္စတရား၏ ဖြစ်ခြင်းသည် ရှိ၏။ ပပဉ္စတရား၏ ဖြစ်ခြင်းနှင့်အမျှ ဖဿာယတန ၆-ပါးဖြစ်ခြင်းသည် ရှိ၏။ ဖဿာယတန ၆-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် ပပဉ္စတရား၏ ချုပ်ခြင်း ငြိမ်းခြင်းသည် ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>အမေး ၄-မျိုးပယ်: သဿတ၊ အသဿတ၊ ဥစ္ဆေဒ၊ ဧကစ္စသဿတ၊ အမရာဝိက္ခေပနှင့် စပ်၍ မေးသောကြောင့် အားလုံးပယ်သည်။ တစုံတခုသော အတ္တရှိသေးသလော စသည်ဖြင့် အတ္တအယူနှင့် စပ်၍ သဿတစသော အခြင်းအရာအားဖြင့်လည်း မေးသည်။</p> <p>ထိုင်နေသော ရဟန်းတပါးကြောင့်: အရှင်ကောဋ္ဌိကမှာ ယင်းအတ္တအယူမရှိသော်လည်း ယင်းအယူရှိ ရဟန်းတပါး ထိုပရိသတ်၌ ထိုင်နေရာ မမေးဝံ့သူဖြစ်၍ သူ့အယူဖြေစေခြင်းငှာလည်းကောင်း၊ အနာဂတ်တွင် ယင်းအယူရှိသူများအတွက် “ဘုရားလက်ထက်ကပင် ဤပြဿနာကို သာဝကကြီးများ ဖြေပြီးပြီ” ဟု စကားဆိုခွင့်ပြတ်စေခြင်းငှာလည်းကောင်း မေးသည်။</p> <p>အရူပဘုံပုထုဇဉ်ဗြဟ္မာ: ဖဿာယတန ၅-ပါးသာချုပ်၊ တပါးကျန်၍ ပပဉ္စရှိသေးသည်။ ပဉ္စဝေါကာရဘုံနှင့် စပ်၍ ဤပြဿနာ ဟောအပ်သည်။</p> <h3>၄-အာနန္ဒသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာမေး အရှင်ကောဋ္ဌိကဖြေ တူပြီ။</p> <h3>၅-ဥပဝါဏသုတ်</h3> <p>အရှင်ဥပဝါဏသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ချဉ်းကပ်ပြီး “အရှင်မြတ်အား အသိဉာဏ် ဝိဇ္ဇာဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသလော” ဟု လျှောက်ရာ ဤသို့အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် မဖြစ်နိုင်ဟု ပြန်မိန့်သည်။ “အကျင့်စရဏဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသလော၊ ဝိဇ္ဇာစရဏဖြင့် အဆုံးကို ပြုပါသလော၊ ဝိဇ္ဇာစရဏကို ဖယ်ထား၍ အဆုံးကို<br> <br>စာမျက်နှာ-638 <hr> ပြုပါသလော” ဤအမေး ၃-မျိုးကိုလည်း “ဤသို့ အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် မဖြစ်နိုင်” ဟုပင် ပြန်မိန့်သည်။</p> <p>အရှင်ဥပဝါဏက “အရှင်မြတ်သည် အမေး ၄-မျိုးလုံးကိုပင် ပယ်၍ ဖြေသည်၊ အဘယ်သို့လျှင် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသနည်း” ဟု လျှောက်ပြန်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ဝိဇ္ဇာဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏အဆုံးကို အကယ်၍ပြုသည်ဖြစ်အံ့၊ စွဲလမ်းခြင်းဖြစ်လျက်သာလျှင် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ စရဏဖြင့် ပြုသည်ဖြစ်လျှင် စွဲလမ်းခြင်းဖြစ်လျက်သာ ဝဋ်အဆုံးကိုပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ ဝိဇ္ဇာစရဏဖြင့် ပြုသည်ဖြစ်လျှင် စွဲလမ်းခြင်းဖြစ်လျက်သာ ဝဋ်အဆုံးကို ပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ ဝိဇ္ဇာစရဏကို ပယ်ထား၍ ပြုသည်ဖြစ်လျှင် ပုထုဇဉ်သည် ဝဋ်အဆုံးကို ပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ မှန်၏၊ ပုထုဇဉ်သည် ဝိဇ္ဇာစရဏမှ ကင်း၏။ စရဏမှ ချို့တဲ့သူသည် ဟုတ်မှန်စွာ မသိမမြင်၊ စရဏနှင့် ပြည့်စုံသူသာ ဟုတ်မှန်စွာ သိမြင်၏။ ဟုတ်မှန်စွာ သိမြင်သည်ဖြစ်၍ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြု၏” ဟု မိန့်။</p> <h3>၆-အာယာစနသုတ်</h3> <p>သဒ္ဓါတရားနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ကောင်းစွာ တောင့်တလိုမူ “ငါသည် သာရိပုတ္တရာ၊ မောဂ္ဂလာန်တို့၏ သဘောနှင့်တူမျှသော သဘောရှိသူဖြစ်ရလို၏” ဟု တောင့်တရာ၏။ ငါ၏ တပည့်ရဟန်းတို့တွင် သာရိပုတ္တရာနှင့် မောဂ္ဂလာန်တို့သည် ချိန်သဖွယ် ဖြစ်ကုန်၏၊ နှိုင်းယှဉ်ကြောင်း ပမာဏ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>ရဟန်းမိန်းမသည်— ခေမာနှင့် ဥပ္ပလဝဏ် ဘိက္ခုနီတို့၏။ ဥပါသကာသည်— စိတ္တသူကြွယ်နှင့် ဟတ္ထကအာဠာဝက မင်းသားတို့၏။ ဥပါသိကာမသည်— ခုဇ္ဇုတ္တရာနှင့် ဝေဠုကဏ္ဍကီရွာသူ နန္ဒမာတာတို့၏ (လ) နှိုင်းယှဉ်ကြောင်း ပမာဏဖြစ်ကုန်၏ဟု မိန့်။ (အောက် ဧကကနိပါတ် အဋ္ဌကထာ၌ ဖွင့်ပြီးအတိုင်းပင်။)</p> <h3>၇ – ရာဟုလသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး ထိုင်နေသော အရှင်ရာဟုလာအား ဘုရားရှင်က “အတွင်းသန္တာန်၌ ဖြစ်သော အကြင်မြေဓာတ်သည်လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ ဖြစ်သော အကြင်မြေဓာတ်သည်လည်းကောင်း ရှိ၏၊ သဘောတရားသည် မြေဓာတ်သာတည်း။ ဤပထဝီဓာတ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ်မဟုတ်ဟု ဤသို့ ပထဝီဓာတ်ကို အမှန်အတိုင်း အကြောင်းသင့်အားဖြင့် ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှုအပ်၏။ ဤသို့ ရှုမြင်၍ ပထဝီဓာတ်၌ ငြိကပ်သောစိတ်သည် တပ်ခြင်းကင်း၏။”</p> <p>ရေ (အာပေါ)၊ မီး (တေဇော)၊ လေ (ဝါယော) ဓာတ်များ နည်းတူပင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-639 <hr> အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် ဓာတ် ၄-ပါးတို့၌ မိမိကိုယ်ဟူ၍ မရှု၊ မိမိဥစ္စာဟူ၍ မရှု၊ ဤရဟန်းကို တဏှာကို ဖြတ်ပြီး သံယောဇဉ်ကို လွန်မြောက်ပြီဟု ဆိုအပ်၏။ ကောင်းစွာ မာနကို ပယ်ခြင်းကြောင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပြီဟု မိန့်။</p> <p>အတွင်းသန္တာန်: ဆံ စသောအဖို့အစု ၂၀ တည်း။ ဣန္ဒြေနှင့် မစပ်သောတောင်၊ ကျောက်စသည်တို့ကား အပသန္တာန်မည်သည်။ ငါ့ဥစ္စာ ငါ ငါ့ကိုယ်မဟုတ် ဟူသည်- တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိ အစွဲ ၃-ခုကို ပယ်သောအားဖြင့် ဆိုသော စကားဖြစ်သည်။<br> ရာဟုလာအတွက် တရားများ: ဘုရားရှင်သည် သံယုတ္တနိကာယ် ရာဟုလောဝါဒသုတ်၊ စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ်၊ မဟာရာဟုလောဝါဒသုတ်၌ ဝိပဿနာကိုလည်းကောင်း၊ အမ္ဗလဋ္ဌိကရာဟုလောဝါဒသုတ်၌ ငယ်စဉ်ဖြစ်၍ မုသားရှောင်ခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ ဤ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်၌ အလုံး ၄-ပါး ဆိတ်သော ဝိပဿနာကိုလည်းကောင်း ဟောသည်။</p> <h3>၈-ဇမ္ဗာလိသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ငြိမ်သက်သော စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု မဟဂ္ဂုတ်သမာပတ်တခုခုသို့ ရောက်နေ၏။ ထိုရဟန်းသည် ပရမတ္ထအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသော တေဘူမကတရားအပေါင်း သက္ကာယ၏ ချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်ကို နှလုံးသွင်း၏။ ထိုရဟန်းအား နိဗ္ဗာန်၌ စိတ်သည် မသက်ဝင်နိုင်၊ မကြည်လင်နိုင်၊ ကောင်းစွာမတည်၊ မဝေခွဲနိုင်။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား နိဗ္ဗာန်မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မမျှော်လင့်အပ်။ ယောက်ျားသည် အစေးလိမ်းကျံနေသောလက်ဖြင့် သစ်ခက်ကို ကိုင်ဆွဲအံ့၊ ထိုယောက်ျား၏ လက်သည် ငြိကပ်ရာ စွဲယူရာဖွဲ့ရာ သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် မဟဂ္ဂုတ်သမာပတ် တခုခုသို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် (လ) နိဗ္ဗာန်၌ စိတ်သည် သက်ဝင်နိုင်၏။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား နိဗ္ဗာန်ကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်၏။ ယောက်ျားသည် စင်ကြယ်သော လက်ဖြင့် သစ်ခက်ကို ကိုင်ဆွဲအံ့၊ ထိုယောက်ျား၏လက်သည် မငြိကပ်ရာ မစွဲယူရာ မဖွဲ့ရာသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် မဟဂ္ဂုတ် သမာပတ် တခုခုသို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် အဝိဇ္ဇာကို ဖောက်ခွဲတတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်ကို နှလုံးသွင်း၏။ ထိုရဟန်းအား အရဟတ္တဖိုလ်၌ စိတ်သည် မသက်ဝင်နိုင်။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား အရဟတ္တဖိုလ်ကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မမျှော်လင့်အပ်။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သော တန်စီးတွင်းကြီးသည် ရှိ၏။ ယောက်ျားသည် ထိုတန်စီးတွင်းကြီး၏ ရေဝင်ရာအဝတို့ကို ပိတ်ဆို့၍ ရေထွက်ရာအဝတို့ကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့မူ၊ မိုးသည်လည်း ကောင်းစွာ မရွာသွန်းမူ ထိုတန်စီးတွင်း ကန်ပေါင်ကျိုးပျက်ခြင်း ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မမျှော်လင့်အပ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-640 <hr> (၄) ရဟန်းသည် မဟဂ္ဂုတ် သမာပတ်တခုခုသို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် အရဟတ္တဖိုလ်ကို နှလုံးသွင်း၏၊ (လ) အရဟတ္တဖိုလ်၌ စိတ်သည် သက်ဝင်နိုင်၏။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား အရဟတ္တဖိုလ်ကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်၏။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သော (လ) ရေဝင်ရာ အဝတို့ကို ဖွင့်လှစ်၍ ရေထွက်ရာအဝတို့ကို ပိတ်ဆို့ခဲ့မူ၊ မိုးသည်လည်း ကောင်းစွာ ရွာသွန်းခဲ့မူ ထိုတန်စီးတွင်းကြီး၏ ကန်ပေါင်ကျိုးပျက်ခြင်းကို မချွတ်ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သကဲ့သို့တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မြစ်ကမ်းတဘက်ကူးလိုသော ယောက်ျားဥပမာ: ယောက်ျားတဦးသည် ရေစီးသန်၍ ငါးကြမ်းနှောင့်ယှက်သော မြစ်ကူးသွားလို၏။ ဤကမ်းမှာ ဘေးရန်ရှိ၍ တဘက်ကမ်းမှာ ဘေးကင်းသည်၊ အဘယ်သို့ကူးရပါမည်နည်းဟု ဆင်ခြင်သော် တန်းစီပေါက်နေသော ရေခံတက် ၈-ပင်ကိုမြင်၍ ဤသစ်ပင်အစဉ်ဖြင့် သွားသင့်သည်ဟု နှလုံးပိုက်ကာ ရေခံတက်ပင်တို့မည်သည် အခက်ချော၍ လက်ကိုင်မမြဲကြံကာ ညောင်ပင်စသော တပင်ပင်၏ သစ်စေးဖြင့် လက်ခြေတို့ကို သုတ်လိမ်း၍ လက်ယာလက်ဖြင့် သစ်ကိုင်းတခုကိုင် လက်ခွာမရပေ။ တဖန် လက်ဝဲလက် ခြေ ၂-ဘက်ဖြင့်လည်း ကိုင်း ၄-ဘက်လုံး ခွာမရ၊ စောက်ထိုးမိုးမျှော်ဖြစ် မြစ်ညာမိုးရွာ၍ ရေတက်သော် ရေ၌ နစ်မွန်း၍ မိကျောင်းစာ ငါးစာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ဥပမာနှီးနှောပုံ: မြစ်ရေအယဉ်နှင့် သံသရာရေအယဉ်၊ တဘက်ကမ်းကူးလိုသော ယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ ဤဘက်ကမ်းနှင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဟိုဘက်ကမ်းနှင့် နိဗ္ဗာန်၊ ရေခံတက် ၈-ပင်နှင့် သမာပတ် ၈-ပါး။ သစ်စေးပေသောလက်ဖြင့် သစ်ကိုင်းကိုင်သကဲ့သို့ ဈာန်ဝိပဿနာတို့၏ ဘေးရန်များ မသုတ်သင်ဘဲ သမာပတ်ဝင်စားခြင်း။ လက်၊ ခြေ ၄-ဘက် သစ်ကိုင်း၌ ကပ်နေသကဲ့သို့ ပဌမဈာန်၌ နိကန္တိဖြင့် ကပ်ငြိခြင်း။ မြစ်ညာမိုးရွာသကဲ့သို့ ဒွါရ ၆-ပါး ကိလေသာဖြစ်ချိန်။ မြစ်ရေနစ်မွန်း၍ မိကျောင်း၊ ငါးစာဖြစ်သကဲ့သို့ သံသရာ၌နစ်၍ အပါယ်ဆင်းရဲ ခံစားချိန်ကို သိအပ်သတည်း။</p> <p>လိမ္မာသော ယောက်ျားကား: ချောမွေ့သော ခံတက်ပင်ကို ကပ်မနေအောင် လက်၊ ခြေစင်ကြယ်မှ သင့်မည်ကြံပြီး စင်ကြယ်အောင်ပြု၍ သစ်ခက်ကိုင်း ပဌမသစ်ပင်ပေါ်တက်၊ ဒုတိယအပင်သွား (လ) အဋ္ဌမအပင်မှဆင်း တဘက်ကမ်း ဘေးကင်းစွာ ရောက်တော့သည်။</p> <p>နှီးနှောပုံမှာ: ဤသစ်ပင်တို့ဖြင့် တဘက်ကမ်းသွားမည်ဟု ယောက်ျား ကြံစည်ချိန်ကဲ့သို့ ယောဂီ၏ သမာပတ် ၈-ပါးမှထ၍ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်အံ့ဟု ကြံစည်ချိန်။ စင်ကြယ်သောလက်ဖြင့် သစ်ခက်ကိုင်သကဲ့သို့ ဈာန် ဝိပဿနာတို့၏ ဘေးရန်များကို သုတ်</p> <p>စာမျက်နှာ-641 <hr> သင်၍ သမာပတ် ဝင်စားချိန်၊ ပဌမ သစ်ပင် တက်ချိန်ကဲ့သို့ ပဌမဈာန် ဝင်စားချိန်၊ ပဌမ သစ်ပင်မှဆင်း ဒုတိယ သစ်ပင်တက်ချိန်ကဲ့သို့ ပဌမဈာန်၌ နိကန္တိခါကာ ထိုမှထ၊ ဒုတိယဈာန်ဝင် စားချိန်၊ (လ) သတ္တမ သစ်ပင်မှဆင်း အဋ္ဌမ သစ်ပင်တက်ချိန် ကဲ့သို့ အာကိဉ္စညာယာနသမာပတ်၌ နိကန္တိကိုခွာကာ ထိုမှထ၍ နေဝသညာနာသညာယတန သမာပတ်ဝင်စားချိန်၊ အဋ္ဌမ သစ်ပင်မှဆင်း တဘက်ကမ်းဘေးကင်းရာ ရောက်သကဲ့သို့ နေ၀သညာဈာန်၌ နိကန္တိကိုခွာကာ သမာပတ်မှထ၊ သင်္ခါရတို့ကို သုံးသပ် ရဟန္တာ ဖြစ်ချိန်ကို သိအပ်သည်။</p> <p>တန်စီးတွင်း ရွာမှထွက်သော ရေများတည်ရာ တွင်းကြီးတည်း။ ရွာနိဂုံးတည်ချိန်မှ စဖြစ်သောကြောင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာပြီဖြစ်သည်။</p> <p>ဥယျာဉ်ရှာယောက်ျား ဥပမာ မြို့သားတဦး ဥယျဉ်ရှာအသွား မြို့မှ မနီးမဝေး၌ တန်စီးတွင်းကြီးကို မြင်၍ “ဤနေရာ ပျော်ဖွယ်ဥယျာဉ်ဖြစ်မည်”မှတ်ကာ ပေါက်တူး ယူ၊ ရေဝင်မြောင်း ၄-ခုပိတ်၊ ရေထွက်ပေါက်ဖွင့်၊ မိုးကလည်း မရွာသဖြင့် ရေကြွင်း များ ထွက်ပေါက်မှ ဆင်းသွားသည်၊ သားရေစ၊ အဝတ်စုတ်စသည်တို့သာ ထိုတွင်း၌ ပုပ်ကာ ပိုးလောက်များတက်၍ ပတ်လည်မှ မည်သူမျှ မကပ်နိုင်၊ ကပ်လာသူများ နှာ ခေါင်းပိတ်ပြေးကြရသည်၊ ထိုယောကျ်ား ၂-ရက် ၃-ရက်မျှလာ နောက်ဆုတ်ရပ်ကြည့် ပြီး “လာဖို့ မလိုတော့”ဟု အပြတ်ပြန်သည်။</p> <p>ဥပမာ နှီးနှောပုံ မြို့သားယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ ဥယျာဉ်ရှာအသွား ရွာတံခါး၌ တန်စီးတွင်းတွေ့ချိန်နှင့် မဟာဘုတ် ၄-ပါးကို မှီသော ရုပ်ကာယ၊ ရေဝင်ပေါက် ပိတ် ချိန်နှင့် တရားနာခြင်းဟူသော ရေကို မရချိန်၊ ထွက်ပေါက်ဖွင့်သကဲ့သို့ ၆-ဒွါရ၌ စောင့် စည်းမှုကင်းချိန်၊ မိုးမရွာချိန်နှင့် လျော်သော ကမ္မဋ္ဌာန်း မရချိန်၊ ရေကြွင်းများ ထွက် ပေါက်မှ ဆင်းချိန်နှင့် ကိုယ်တွင်း၌ ဂုဏ်များ ဆုတ်ယုတ်ချိန်၊ ကန်ပေါင်ကို ရေတိုက် စား၍ အမှိုက်များယူကာ မဟာသမုဒ္ဒရာ အရောက် မသွားနိုင်ချိန်ကဲ့သို့ အရဟတ္တမဂ် ဖြင့် အဝိဇ္ဇာကန်ပေါင်ကိုခွဲ၊ ကိလေသာအစုကို ဖျက်ဆီးကာ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက် ပြုရန် မစွမ်းနိုင်ချိန်တည်း၊ သားရေစ၊ အဝတ်စုတ်များ ထိုအိုင်၌ ပုပ်ဆွေးခြင်းနှင့် အတွင်း၌ ရာဂ စသော ကိလေသာများ ပြည့်ချိန်၊ ထိုယောက်ျား ရောက်လာမြင်ပြီး စိတ်မချမ်း သာဖြစ်ချိန်နှင့် ဝဋ်နှင့်ပြည့်စုံသူအား ဝဋ်၌မွေ့လျော်ချိန်ကို သိအပ်သည်။</p> <p>ဥယျာဉ်ကောင်းကောင်း စီစဉ် ရေဝင်မြောင်း ဖွင့်ချိန်နှင့် တရားနာခွင့် ရချိန်၊ ရေထွက်ပေါက်ပိတ်ချိန်နှင့် ၆-ဒွါရ စောင့်စည်းမှု ပြည့်စုံချိန်၊ မိုးရွာချိန်နှင့်လျော်သော ကမ္မဋ္ဌာန်းရချိန်၊ ကန်ပေါင်ရေတိုက်စား အမှိုက်များယူ သမုဒ္ဒရာ ရောက်ချိန်နှင့် အရ ဟတ္တမဂ်ဖြင့် အဝိဇ္ဇာဖျောက်၊ အကုသိုလ်ထုဖောက်ကာ အရဟတ္တဖိုလ် မျက်မှောက်ပြုချိန်၊ ရေဝင်ပေါက်မှ ဝင်သော ရေဖြင့် ရေအိုင်တန်စီးတွင်း ပြည့်ချိန် ကဲ့သို့ ကိုယ်တွင်း၌<br> <br>စာမျက်နှာ-642 <hr> လောကုတ္တရာတရားများ ပြည့်ချိန်၊ ပတ်လည်စောင်ရန်းကာ၍ သစ်ပင်စိုက်ကာ ဥယျာဉ် လယ်၌ ပြာသာဒ်ဆောက် ကချေသည်တို့ကို ဖျော်ဖြေစေ၍ အစားကောင်းစား ထို နေချိန်ကဲ့သို့ တရားပြာသာဒ်ပေါ် တက် နိဗ္ဗာန်အာရုံရှိသော ဖလသမာပတ်ဝင်စားထိုင် နေချိန်ကို သိအပ်၏။</p> <h3>၉-နိဗ္ဗာနသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက အရှင်သာရိပုတ္တရာအား “ဤလောက၌ အချို့သတ္တဝါများ မျက် မှောက်ဘဝ၌ပင် ကိလေသာ မငြိမ်းကုန်သောအကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ် ပါနည်း”ဟု လျှောက်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ဤလောက၌ ဤသညာတို့သည် ယုတ် သောအဖို့ ရှိကုန်၏”ဟုလည်းကောင်း၊ “တည်သောအဖို့ ထူးသောအဖို့၊ ပေါက်ကွဲတတ် သော အဖို့ရှိကုန်၏”ဟုလည်းကောင်း သတ္တဝါများ ဟုတ်မှန်စွာ မသိကုန်သောကြောင့် တည်း၊ ကိလေသာငြိမ်းကုန်သော အကြောင်း အထောက်အပံ့မှာ ဤသညာ ၄-မျိုး တို့ကို သတ္တဝါများဟုတ်မှန်စွာသိကုန်သောကြောင့်တည်း ဟု မိန့်။ (ပဌမဈာန် ရသူကို ကာမအာရုံနှင့်တကူ ဖြစ်ကုန်သော အမှတ်ပြုခြင်း၊ နှလုံးသွင်းခြင်းတို့ လွှမ်းမိုးလျှင်ယုတ် သောအဖို့ရှိသော သညာမည်သည် စသည်ဖြင့် အဘိဓမ္မာနည်းအတိုင်း သိလေ။)</p> <h3>၁၀-မဟာပဒေသသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဘောဂမြို့ အာနန္ဒာစေတီ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းများအား “မြတ်သော ညွှန်ပြချက် မဟာပဒေသ ၄-မျိုး တို့ကို ဟောကြားပေအံ့၊ ထိုတရားတို့ကို နာယူကြ၊ ကောင်းစွာနှလုံးသွင်းကြ၊ ဟောပေအံ့”ဟု မိန့်တော်မူပြီး--</p> <h3>မြတ်သောညွှန်ပြချက် မဟာပဒေသ ၄-မျိုးမှာ−</h3> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် “ငါသည်ဤတရားကို ဘုရားရှင်မျက်မှောက် တော်မှကြားနာသင်ယူရ၏၊ ဤကား သုတ် အဘိဓမ္မာတည်း၊ ဝိနည်း တည်း၊ ဘုရားအဆုံး အမတည်း”ဟု ပြောဆိုလာခဲ့မူ ထိုရဟန်း၏စကားကို မနှစ်သက် မတားမြစ်အပ်သေး၊ မနှစ်သက် မတားမြစ်မူ၍ ထိုပုဒ်ဗျည်းတို့ကို ကောင်းစွာသင်ယူလျက် သုတ် အဘိဓမ္မာ၌ သက်ဝင်စေအပ်၊ ဝိနည်း၌ ကောင်းစွာ ထင်စေအပ်ကုန်၏၊ ထိုသို့ သက်ဝင်စေအပ် ထင်စေအပ် ကုန်သော် အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌ လည်း မသက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌ လည်း မထင်ကုန်အံ့၊ ဤစကားသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်မဟုတ်၊ ဤရဟန်း၏ သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်း ဟု ဤ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကိုစွန့်ကြကုန်လော့။ ထိုစကားကို</p> <p>,,,<br> <br>စာမျက်နှာ-643 <hr> ရဟန်းသည် “ငါသည် ဤတရားကို (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့” ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း။ ဤရဟန်း၏ သာလျှင် ကောင်းစွာ သင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်၊ ဤပဌမ မဟာပဒေသကို ဆောင်ကြကုန်လော့။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ မထေရ်နှင့်တကွသော အကြီးအမှူး နှင့်တကွသော သံဃာသည် နေ၏၊ ငါသည် ဤတရားကို ထိုသံဃာ၏ မျက်မှောက်မှ ကြားနာသင်ယူရ၏” ဤကား သုတ်အဘိဓမ္မာတည်း (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ ၌လည်း မသက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း မထင်ကုန်အံ့။ ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်မဟုတ်။ ထိုသံဃာ၏သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်၊ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကို စွန့်ကြ လော့။</p> <p>ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ မထေရ်နှင့်တကွသော (လ) အကယ်၍ သုတ်အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့၊ “ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း။ ထိုသံဃာ၏သာလျှင် ကောင်းစွာ သင်ယူအပ် သော စကားတည်း”ဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤဒုတိယ မဟာပဒေသကို ဆောင် ကုန်ကြလော့။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြား အမြင် များကုန်သော ပါဠိအာဂုံ နှုတ်ငုံဆောင်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာကို ဆောင်ကုန်သော ဝိနည်းကိုဆောင်၍ မာတိကာကို ဆောင်ကုန်သော များစွာသော မထေရ်ဖြစ်ကုန်သော ရဟန်းတို့သည် နေကုန်၏။ ငါသည် ဤတရားကို ထိုမထေရ်တို့၏ မျက်မှောက်မှ ကြားနာသင်ယူရ၏၊ ဤကား သုတ်အဘိဓမ္မာတည်း၊ (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌လည်း မသက်ဝင် ဝိနည်း၌လည်း မထင်ကုန်အံ့။ “ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ် မဟုတ်၊ ထိုမထေရ်တို့၏သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်း”ဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်၊ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကို စွန့်ကြကုန်လော့။</p> <p>ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြားအမြင် များကုန်သော (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့” ဤစကား သည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း၊ ထိုမထေရ်တို့၏သာလျှင် ကောင်းစွာ သင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤတတိယ မဟာပဒေသ ကို ဆောင်ကြကုန်လော့။</p> <p>(၄) ရဟန်းသည် ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြား အမြင်များသော ပါဠိ အာဂုံနှုတ်ဆောင်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာကိုဆောင်သော ဝိနည်းကိုဆောင်၍ မာတိကာ</p> <p>စာမျက်နှာ-644 <hr> ကိုဆောင်သော တဦးသော မထေရ်သည် နေ၏၊ ငါသည် ဤတရားကို ထိုမထေရ်၏ မျက်မှောက်မှ ကြားနာ သင်ကြားရ၏။ ဤကား သုတ်အဘိဓမ္မာတည်း၊ (လ) အကယ်၍ သုတ်အဘိဓမ္မာ၌လည်း မသက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း မထင်ကုန်အံ့။ “ဤစကားတော် သည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်မဟုတ်၊ ထိုမထေရ်၏သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်း”ဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကို စွန့်ကြကုန်လော့။</p> <p>ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြား အမြင်များသော (လ) အကယ်၍ သုတ်အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့” ဤစကားသည် ဘုရား ရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း။ ထိုမထေရ်၏သာလျှင် ကောင်းစွာသင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤစတုတ္ထ မဟာပဒေသကို ဆောင်ကြ ကုန်လော့။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဘောဂမြို့၌ သီတင်းသုံးစဉ် ပရိနိဗ္ဗာန်စံခါနီး ခရီးစဉ်ကြွ ထိုမြို့ရောက်လာသည်။ အာနန္ဒဘီလူး၏ ဗိမာန်နေရာ၌ ကျောင်းတည်ထား၍ အာနန္ဒာစေတီ။</p> <p>မဟာပဒေသ မြတ်ကုန်သော ဘုရား စသည်တို့ကို ရည်ညွှန်း၍ ဆိုအပ်ကုန်သော အကြောင်းကြီးများ၊ ဝါ-မြတ်သော ရည်ညွှန်းချက်များ။</p> <p>မနှစ်သက်အပ်သေး နှစ်သက်လိုက်လျှင် “သုတ် စသည်နှင့် မညီ” ဟု နောင် ဆိုသော်လည်း “ဘယ်လိုလဲ၊ ရှေးကတော့ တရား၊ ယခု မတရား”ဟုဆိုပြီး အယူကို စွန့်မည် မဟုတ်ပေ၊ တားမြစ်လိုက်လျှင် ဆိုသင့်သည်ကိုမျှ ဆိုတော့မည် မဟုတ်။</p> <p>ကောင်းစွာသင်ယူ၍ ဤနေရာ၌ ပါဠိကို၊ အနက်ကို၊ အနုသန္ဓေကို၊ ရှေ့ နောက် ကို ဟောသည်ဟု ကောင်းစွာ သင်ယူရမည်။</p> <p>သုတ္တ ဝိနယအခွဲ ဘာသာပြန်၌ သုတ္တအရ သုတ်အဘိဓမ္မာ၊ ဝိနယအရ ဝိနည်းဟု ခွဲထားသော်လည်း ဤအဋ္ဌကထာ၌ နည်းစုံပြ၍–<br> -သုတ္တ-ဝိနည်း၊ ဝိနယ-ခန္ဓက ဟု အကိုးပြခဲ့သည်။ (ဝိနည်း-၅ကျမ်း မကုန်။)<br> -သုတ္တ-ဥဘတောဝိဘင်း၊ ဝိနယ-ခန္ဓက-ပရိဝါရ (ကုန်။)<br> -သုတ္တ-သုတ္တန်ပိဋက၊ ဝိနယ-ဝိနည်းပိဋက (ပိဋက ၂-ပုံသာကုန်)<br> -သုတ္တ-သုတ္တန် အဘိဓမ္မာပိဋက၊ ဝိနယ-ဝိနည်းပိဋက (ပိဋက ၃ ပုံကုန်ပြီမဆိုနိုင်သော သုတ်အမည်မရသော ဇာတက၊ ပဋိသမ္ဘိဒါ၊ နိဒ္ဒေသ၊ သုတ္တနိပါတ၊ ဓမ္မပဒ၊ ဥဒါန၊ ဣတိဝုတ်၊ ဝိမာနဝတ္ထု၊ ပေတဝတ္ထု၊ ထေရဂါထာ၊ ထေရီဂါထာ၊ အပဒါန် ပိဋကများ ကျန်သေးသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-645 <hr> သုဒိန္နထေရ်အဆို သုတ်မမည်သော ဘုရားစကားမရှိဟု ဆိုကာ အထက်အားလုံး ပယ်၍ ပိဋက ၃-ပုံသည် သုတ္တ၊ သင့်သောအကြောင်းသည် ဝိနယ-ဟုဆိုကာ ဂေါတမီ အား ဘုရားဟော သုတ်ကို အကြောင်းပြသည်။</p> <p>ယင်းသုတ်အချုပ်မှာ ဂေါတမီ၊ ဤတရားများကား ရာဂစသော တရားဆိုး များနှင့်တကွ ဖြစ်ဖို့ဖြစ်၍ ကင်းမဖြစ်ဟု အကြင်ပရိယတ် တရားများကို သိငြားအံ့၊ ထိုပရိယတ်တရားများကို ဤတရားကား ဓမ္မမဟုတ် ဝိနယမဟုတ် ... ဘုရားအဆုံးအမ မဟုတ်ဟု စင်စစ် သင်သိလေ ဂေါတမီဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>သုတ်အဘိဓမ္မာ၌ မသက်ဝင်ကုန်အံ့ ... ပါဠိအစဉ်အားဖြင့်ဘယ်မှာမှမလာပဲ အမွေး ကိုထစေ၍ ဂုဠ ဝေဿန္တရ ဝေဒလ္လပိဋကများတွင် တပါးပါးမှလာသော ပုဒ်ဗျည်း များသာ ထင်ကုန်သည်၊ မှန်၏။ ဤသို့လာသော ပုဒ်ဗျည်းများသည် ရာဂစသည် ပယ်ဖို့ မထင်ကုန်ရကား စွန့်အပ်ကုန်သည်သာ။</p> <p>စတုတ္ထမဟာပဒေသ ၄-ခုမြောက်သောတရား၏ တည်ရာတည်း။</p> <h3>(၁၉) ၄-ဗြာဟ္မဏဝဂ်၊ ၁-ယောဓာဇီဝသုတ်</h3> <p>မင်းအားထိုက် မင်းသုံးဖြစ် မင်း၏လက်ရုံးဟုသာ ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်သော သူရဲကောင်း ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၄-မျိုးမှာ-ဤလောက၌ သူရဲကောင်းသည် ပစ်ကွင်း ကောင်းသော အရပ်၌လည်း လိမ္မာ၏၊ အဝေး၌လည်း မြားကို ကျစေနိုင်၏၊ မချွတ် မယွင်း စူးဝင်အောင်လည်း ပစ်နိုင်၏၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကိုလည်း ဖောက်ထွင်းစေနိုင် ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ဤအတူသာလျှင်--</p> <p>အင်္ဂါ ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဝေးမှဆောင်လာ၍မူလည်း ပေးလှူ ထိုက်၏၊ ဧည့်သည်ဖို စီမံထားသော ဝတ္ထုကိုသော်လည်း ပေးလှူထိုက်၏၊ တမလွန်အတွက် ရည်မြော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ လက်အုပ်ချီထိုက်၏၊ သတ္တဝါများ၏ ကောင်းမှုပြု ရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်၏။ ၄-မျိုးမှာ’ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပစ်ကွင်းကောင်းသော အရပ်၌လည်း လိမ္မာ၏ စသည်တို့တည်း။</p> <p>ပစ်ကွင်းကောင်းသောအရပ်၌ လိမ္မာပုံမှာ- ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ဤသို့လိမ္မာ၏၊ အဝေး၌လည်း မြားကို ကျရောက်စေနိုင်ပုံ မှာ-ရဟန်းသည် ကာလသုံးပါး၊ သန္တာန် ၂-ပါး၊ ကြမ်း နု ယုတ် မြတ် နီးဝေး လည်းဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကို “ဤရုပ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ် မဟုတ်” ဟု ဟုတ်မှန်စွာ မှန်သော ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှု၏၊ ဝေဒနာစသည် ကြွင်း ခန္ဓာအားလုံးကိုလည်း အလားတူရှု၏၊ ဤသို့ ကျရောက်စေနိုင်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-646 <hr> မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်ပုံမှာ’“ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း” ဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏၊ ဤသို့ စူးဝင်စေနိုင်၏၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်ခွဲနိုင်ပုံမှာ-ကြီးသောအဝိဇ္ဇာ အစုကို ဖောက်ခွဲနိုင်၏၊ ဤသို့ ဖောက်ခွဲစေနိုင်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၂-ပါဠိဘောဂသုတ်</h3> <p>ရဟန်း ပုဏ္ဏား နတ် မာရ်နတ် ဗြဟ္မာ လောက၌ မည်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်ပင်ဖြစ်စေ တရား ၄-မျိုးကို တာဝန်ခံနိုင်သူ မည်သူမျှမရှိပေ၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> အိုခြင်းသဘောကို မအိုစေအံ့ဟု လည်းကောင်း၊ နာခြင်းသဘောကို မနာစေအံ့ဟု လည်းကောင်း၊ သေခြင်းသဘောကို မသေစေအံ့ဟု လည်းကောင်း၊ ကိလေသာ၏ အာရုံဖြစ်၍ ဘဝသစ်ကို တဖန်ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော ပူပန်ခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၍ ဆင်းရဲ ကျိုးရှိကုန်သော နောင်အခါ မွေး အို နာ သေ ကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော ရှေးက မိမိပြု အပ်ပြီးကုန်သော ယုတ်ညံ့သော ကံတို့၏အကျိုးကို မဖြစ်စေအံ့ဟု လည်းကောင်း တာဝန်ခံနိုင်သူ မည်သူမျှမရှိပေ။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-သုတသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ရှဉ့်နက်တို့ကို အစာကျွေးရာ ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဂဓမင်း၏ အမတ်ကြီးဖြစ်သော ဝဿကာရပုဏ္ဏားသည် ချဉ်းကပ် နှုတ်ဆက် ထိုင်နေလျက် ဘုရားရှင်အား−</p> <p>အရှင်ဂေါတမ၊ “မည်သူမဆို မြင်သည်ကို “ဤသို့ ငါမြင်၏”ဟု လည်း ကောင်း၊ ကြားသည်ကို “ဤသို့ငါကြားသည်” ဟု လည်းကောင်း၊ တွေ့သည်ကို “ဤသို့ငါတွေ့သည်” ဟု လည်းကောင်း၊ သိသည်ကို “ဤသို့ငါသိ သည်”ဟု လည်းကောင်း ပြောဆိုခဲ့မူ ထိုပြောဆိုရာ၌ အပြစ်မရှိ”ဟု အကျွန်ုပ် ဤသို့ အယူဝါဒရှိသည်ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ မြင်ရသမျှကို “ပြောဆိုအပ်၏”ဟု ငါမဆို၊ “မပြောဆိုအပ်” ဟုလည်း ငါမဆို၊ ကြားရ တွေ့ရ သိရသမျှကို ပြောဆိုအပ်၏ဟု ငါမဆို၊ “မပြောဆိုအပ်” ဟုလည်း ငါမဆို၊ အကြောင်းကား မြင်ရသည်ကို ပြောသူအား အကုသိုလ်တိုး၍ ကုသိုလ်ဆုတ်မူ ဤသို့မြင်ခြင်းကို “မပြောဆိုအပ်”ဟု ငါဆို၏၊ မြင်ရသည်ကို ပြောသူအား ကုသိုလ်တိုး၍ အကုသိုလ်ဆုတ်မူ ဤသို့မြင်ခြင်းကို “ပြောဆိုအပ်၏”ဟု ငါ ဆို၏။</p> <p>ကြားရ တွေ့ရ သိရသည်ကို ပြော မပြောသင့်ရာ၌လည်း နည်းတူပင်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-647 </p><hr> <h3>၄-အဘယသုတ်</h3> <p>ဇာဏုသောဏိပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်နှုတ်ဆက် ထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင် အား အရှင်ဂေါတမ၊ “သေခြင်း သဘောရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် အသေမကြောက်သူ မထိတ်လန့်သူ မည်သည် မရှိနိုင်”ဟု အကျွန်ုပ် ဤသို့အယူဝါဒ ရှိပါသည်ဟုလျှောက်၏။ ပုဏ္ဏား၊ အသေကြောက်သူ ထိတ်လန့် သူလည်း ရှိ၏။ အသေမကြောက်သူ မထိတ်လန့်သူ လည်း ရှိ၏။</p> <p>အသေကြောက်သူ ထိတ်လန့်သူဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာမ ဂုဏ်တို့၌ မကင်းသော ရာဂ ဆန္ဒ ချစ်မြတ်နိုးခြင်း၊ မွတ်သိပ်ပူပန်ခြင်း တဏှာ ရှိ၏။ ထိုသူသို့ ပြင်းပြသော အနာရောဂါတမျိုးမျိုး ရောက်၏၊ ထိုသူအား “ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ကာမဂုဏ်တို့သည် ငါ့ကို ဧကန်စွန့်ကြလိမ့်မည်၊ ငါကလည်း ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ကာမဂုဏ် တို့ကို စွန့်ရတော့မည်”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုသူသည် စိုးရိမ်ပင်ပန်းငိုကြွေး၏။ ရင်ဘတ် စည်တီး မြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာ တွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ကိုယ်၌ မကင်းသော ရာဂ၊ ဆန္ဒ (လ) ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ကောင်းမှုကုသိုလ်ကို မပြုရသေး၊ ကြောက်မက်ဖွယ်မှ တားမြစ်ရေး ကို မပြုရသေး၊ မကောင်းမှု၊ ကြမ်းကြုတ်မှု၊ ညစ်နွမ်းမှုကို ပြုပြီး ဖြစ်နေ၏၊ ထိုသူ သို့ပြင်းပြသောရောဂါတမျိုးမျိုး ကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “ငါသည် ကောင်းမှုကုသိုလ် ကို မပြုမိလေစွ တကား၊ ကြောက်မက်ဖွယ် တားမြစ်ရေးကို မပြုမိလေစွ တကား၊ မကောင်းမှု၊ ကြမ်းကြုတ်မှု၊ ညစ်နွမ်းမှုကို ပြုမိခဲ့ပြီတကား၊ အချင်းတို့၊ ကောင်းမှုကုသိုလ် မပြုရသေးသော မကောင်းမှုကို ပြုပြီးဖြစ်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ လားရာဂတိ ဟူသမျှသို့ ဘဝနောင်ခါ ငါလားရတော့အံ့ တကား”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုသူသည် စိုးရိမ်ပင်ပန်း ငိုကြွေး၏၊ ရင်ဘတ်စည်တီးမြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာတွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသူပင် တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် သူတော်ကောင်း တရားတို့၌ ယုံမှား၏၊ မဝေခွဲ မဆုံးဖြတ်နိုင်၊ ထို သူသို့ ပြင်းပြသော ရောဂါတမျိုးမျိုး ကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “စင်စစ် ငါသည် သူတော်ကောင်းတရား၌ ယုံမှားခဲ့စွတကား၊ မဝေခွဲ မဆုံးဖြတ်နိုင်ခဲ့စွတကား”ဟု အကြံ ဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် စိုးရိမ်ပင်ပန်း ငိုကြွေး၏၊ ရင်ဘတ်စည်တီးမြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာ တွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသူပင်တည်း။ အသေကြောက်သူ ၄-မျိုး။</p> <p>အသေမကြောက်သူ မထိတ်လန့်သူဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာမဂုဏ် တို့၌ ရာဂဆန္ဒ ချစ်မြတ်နိုးခြင်း မွတ်သိပ်ပူပန်ခြင်း တဏှာကင်း၏၊ ထိုသူသို့ပြင်းပြသော ရောဂါတမျိုးမျိုးကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ကာမဂုဏ်တို့သည် ငါ့ကို ဧကန်စွန့်ကြလိမ့်မည်၊ ငါသည်လည်း ချစ်ခင်ဖွယ်ရာကာမဂုဏ်တို့ကို စွန့်ရတော့မည်”ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-648 <hr> အကြံမဖြစ်၊ ထိုသူသည် မစိုးရိမ် မပင်ပန်း မငိုကြွေး ရင်ဘတ်စည်တီး မမြည်တမ်း ပြင်း စွာတွေဝေခြင်းသို့မရောက်၊ ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ကိုယ်၌ ရာဂ ဆန္ဒချစ်မြတ်နိုးခြင်း (လ) ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် မကောင်းမှုကိုမပြု၊ ကောင်းမှုကို ပြုပြီးဖြစ်၏၊ ထိုသူသို့ ပြင်းပြသော ရောဂါတမျိုးမျိုးကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “ငါသည်မကောင်းမှုကိုမပြု၊ ကောင်းမှုကို ပြုပြီးပြီ၊ အချင်းတို့၊ စင်စစ်မကောင်းမှုကိုမပြု၊ ကောင်းမှုကိုပြုပြီးသူတို့၏ လားရာဂတိ ဟူသမျှသို့ ဘဝနောင်ခါ ငါလားရတော့အံ့”ဟု အကြံဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် မစိုးရိမ်၊ (လ) တွေဝေခြင်းသို့ မရောက်၊ ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် သူတော်ကောင်းတရား၌ မယုံမှား၊ ဝေခွဲဆုံးဖြတ်နိုင်၏၊ ထိုသူသို့ (လ)ထိုသူအား “ငါသည် စင်စစ်သူတော်ကောင်းတရား၌ မယုံမှား၊ ဝေခွဲဆုံးဖြတ် နိုင်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် မစိုးရိမ်၊ (လ)တွေဝေခြင်းသို့မရောက်၊ ဤသူပင် တည်း။ မကြောက်သူ ၄-မျိုးဟု မိန့်။</p> <p>ပုဏ္ဏားသည် တရားတော်ကို နှစ်သက်ဖွယ်ရှိကြောင်း လျှောက်ထားပြီး သရဏဂုံ တည် ဥပါသကာခံယူသွားသည်။</p> <p>ယုံမှားမှု ၈-မျိုး ရတနာ ၃-ပါး၊ သိက္ခာ၊ ရှေးစွန်းနောက်စွန်း၊ ၂-ပါးသော အစွန်း၊ ပဋိစ္စ သမုပ္ပာဒ်တို့၌ ယုံမှားခြင်းတည်း၊ သင်ခြင်း၊ ပေးခြင်းနှင့်စပ်၍ မဆုံးဖြတ် နိုင်ခြင်းသို့ ရောက်သည်။</p> <h3>၅-သမဏသစ္စသုတ် (အဋ္ဌကထာ၌ ဗြာဟ္မဏသစ္စသုတ်)</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်မြို့၊ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးစဉ် သိပ္ပံနီမြစ်ကမ်း ပရိဗိုဇ် အာရာမ်၌လည်း အလွန်ထင်ရှားကျော်စောသော အန္နဘာရ၊ ဝရဓရ၊ သကုလုဒါယီ ပရိဗိုဇ်နှင့် အလွန်ထင်ရှားသော အခြားပရိဗိုဇ်များစွာလည်း နေကြသည်။</p> <p>စုဝေးနေထိုင်ကြကုန်သော သာသနာတော်မှတပါး အယူရှိသည့် ထိုပရိဗိုဇ်တို့အား “ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ဗြာဟ္မဏသစ္စာတို့ ဖြစ်ကုန်၏”ဟု အကြားစကားဖြစ် ပေါ်နေခိုက် ညနေချမ်းအချိန် ထိုပရိဗိုဇ်အာရာမ်သို့ ဘုရားရှင် ကြွလာ ထိုင်နေပြီး “ငါဘုရားမလာမီအတွင်း သင်တို့၏ မပြီးသေးသော အကြားစကားအဘယ်နည်း”ဟု မေးရာ “ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ဗြာဟ္မဏသစ္စာတို့မည်ကုန်၏”ဟူသောအကြား စကား ဖြစ်ပေါ်လာပါသည်ဟု လျှောက်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-649 <hr> ပရိဗိုဇ်တို့၊ ဤဗြာဟ္မဏသစ္စာ ၄-မျိုးတို့ကို ငါသည် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက် မှောက်ပြု၍ ဟောကြားအပ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးမှာ’ဤလောက၌ ဗြာဟ္မဏသည် သတ္တဝါ အားလုံးကို မသတ်အပ်ဟုဆို၏၊ ဤသို့ဆိုသောဗြာဟ္မဏသည် မှန်သည်ကိုသာဆို၏၊ မှား သည်ကိုမဆို၊ ထိုဗြာဟ္မဏသည် ထိုအမှန်ဖြင့် ငါသမဏ၊ ငါဗြာဟ္မဏ၊ ငါမြတ်သူ ငါတူသူ ငါယုတ်သူဟု မထင်မှတ်၊ စင်စစ်သော်ကား ထိုသို့ဆိုရာ၌ အမှန်ကိုသာ ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ သတ္တဝါများကို စောင့်ရှောက်သနားခြင်းငှာသာ ကျင့်၏။</p> <p>ဗြာဟ္မဏသည် “အလုံးစုံသော ကာမဂုဏ်တို့သည် မရှိကုန်၊ ဆင်းရဲကုန်၏၊ ဖောက်ပြန်သောသဘောရှိကုန်၏”ဟု ဆို၏။ ဤသို့ဆိုသောဗြာဟ္မဏ သည် (လ)အမှန် ကိုသာ ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍ ကာမဂုဏ်တို့ကို ငြီးငွေ့ခြင်း၊ တပ်ခြင်း၊ ကင်းခြင်း၊ ချုပ်ခြင်း ငှာသာကျင့်၏။</p> <p>ဗြာဟ္မဏသည် “အလုံးစုံသောဘဝတို့သည် အမြဲမရှိကုန်၊ (လ) အမှန်ကိုသာ ဉာဏ် ထူးဖြင့်သိ၍ ဘဝတို့ကို ငြီးငွေ့ခြင်း၊ ကင်းပြတ်ခြင်း၊ ချုပ်ခြင်းငှာသာ ကျင့်၏။</p> <p>ဗြာဟ္မဏသည် “ငါသည် တစုံတခု၌ မိမိကို မမြင်၊ တစုံတယောက် ကြောင့်ကြ ခြင်း၌လည်း မိမိအတ္တကို မမြင်၊ ငါသည် တစုံတခု၌ (သူတပါးအတ္တကို) မမြင်၊ ငါသည် တစုံတခု၌လည်း (သူတပါးအတ္တကို) ငါ၏ကြောင့်ကြဖွယ် မမြင်”ဟု ဆို၏၊ ဤသို့ ဆိုသောဗြာဟ္မဏသည် မှန်သည်ကိုသာဆို၏။ မှားသည်ကိုမဆို၊ (လ)အမှန်ကိုသာ ဉာဏ် ထူးဖြင့် သိ၍ ကြောင့်ကြခြင်းမရှိသူ၏ အဖြစ်သာလျှင်ဖြစ်သော အကျင့်ကိုကျင့်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်၊</p> <p>ဆိုလိုရင်းမှာ ဘောဘောဆိုလေ့ရှိသော ပုဏ္ဏားများဆိုသော သစ္စာတို့မှတပါး သောပယ်ပြီး မကောင်းမှုရှိသော ဗြာဟ္မဏ၏သစ္စာ ၄-ပါးတို့ကို ၄-မဂ်တို့ဖြင့် ကိစ္စ ၁၆-ချက်ဖြင့် ငါဘုရားမျက်မှောက်ပြုသိ၍ ဟောအပ်ပြီ ဟူလို။</p> <p>ထိုအမှန်ဖြင့် ငါသမဏဟု မထင်မှတ် ရဟန္တာသည် တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မမှတ်ပြီ၊ သတ္တဝါအားလုံး မသတ်အပ်စကားဖြင့် ဝစီသစ္စာ အတွင်းသွင်း၍ ပရ မတ္ထသစ္စာ နိဗ္ဗာန်ကို ပြသည်၊ ငါသည် တစုံတခု၌ မိမိအတ္တကို မမြင် စသော စကား ၄-မျိုးကား အနှုန်း ၄-ပါးရှိသော အတ္တမှ ကင်းဆိတ်ပုံ ဟောသော စကားတည်း။</p> <h3>၆-ဥမ္မဂ္ဂသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတပါးသည် ဘုရားထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား “အဘယ် တရားသည် လောကကို ဆောင် လောကကို ဆွဲငင်ပါသနည်း၊ ဖြစ်ပေါ်နေသော အဘယ်တရား၏ အလိုသို့ လောကသည် လိုက်ပါနေရပါသနည်း”ဟု လျှောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-650 <hr> ရဟန်း၊ ကောင်းပေစွ၊ သင့်အား ဖြစ်ပေါ် ထင်မြင်လာသော ဉာဏ်နှင့် အမေးပုစ္ဆာ သည် ကောင်းပေ၏၊” “အဘယ်တရားသည် (လ) လိုက်ပါနေရပါသနည်း”ဟု မေး သည် မဟုတ်လောဟု မေးတော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ မှန်ပါ၏ဟု လျှောက်၏၊ စိတ်သည် လောကကိုဆောင်၊ လောကကို ဆွဲငင်၏၊ ဖြစ်ပေါ်နေသော စိတ်၏ အလိုသို့ လောကသည် လိုက်ပါနေရ၏ဟု မိန့် တော်မူ၏။ ထိုရဟန်းသည် ကောင်းပါပြီဟု ဘုရားရှင်၏ တရားတော်ကို အလွန်နှစ် သက် ဝမ်းမြောက်သည်ဖြစ်၍ ဘုရားရှင်အား နောက်ထပ် ပုစ္ဆာကို မေးလျှောက်ပြန်၏၊ (နောက်၌လည်း ရဟန်းအမေး ဘုရားရှင်က အမေးကို ချီးမွမ်း၍ မေးခွန်းပြန်မေး၊ ဘုရားဖြေပြီးနောက် ရဟန်းဝမ်းမြောက်ပုံများ ပါသော်လည်း ချုံးအံ့။)</p> <p>များသော အကြားအမြင်ရှိ၏။ တရားကို ဆောင်၏ဟု ဆိုအပ်ပါ၏၊ အဘယ်မျှ သော အတိုင်းအရှည်ဖြင့် များသောအကြားအမြင်ရှိသူ တရားကို ဆောင်သူ ဖြစ်ပါ သနည်းဟု လျှောက်ရာ ငါဘုရားသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ ဝေယျာကရုဏ်း၊ ဂါထာ၊ ဥဒါန်း၊ ဣတိဝုတ်၊ ဇာတ်၊ အဗ္ဗုတဓမ္မ၊ ဝေဒလ္လဟု ဆိုအပ်သော တရားများစွာတို့ကို ဟော အပ်ကုန်၏။ ၄-ပါးရှိသော ဂါထာ၏ အနက်ကို သိ၍ ပါဠိကို သိ၍ လောကုတ္တရာ တရား ၉-ပါးအားလျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်သူကို “များသော အကြားအမြင် ရှိသူ တရားကို ဆောင်သူ”ဟု ဆိုထိုက်၏ဟု မိန့်။</p> <p>အကြားအမြင်ရှိ၏၊ ကိလေသာကို ဖောက်ထွင်းတတ်သော ပညာရှိ၏ဟု ဆိုအပ်ပါ ၏၊ အဘယ်မျှသော အတိုင်းအတာဖြင့် အကြားအမြင်ရှိသူ ပညာရှိသူ ဖြစ်ပါသနည်း ဟု လျှောက်ရာ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းအား “ဤကား ဆင်းရဲတည်း”ဟု ကြား နာ၏၊ ထိုဆင်းရဲ၏ သဘောကို မဂ်ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ မြင်၏၊ “ဤကား ဆင်းရဲ ကြောင်း၊ ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း”ဟု ကြားနာ ရ၏၊ ထိုအကျင့်၏ သဘောကိုလည်း မဂ်ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ မြင်၏၊ ဤသို့ အကြား အမြင်ရှိသူသည် ကိလေသာကို ဖောက်ထွင်းတတ်သော ပညာရှိသူ ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ပညာရှိ၏ ပညာကြီး၏ဟု ဆိုအပ်ပါ၏။ အဘယ်မျှသော အတိုင်းအတာဖြင့် ပညာ ရှိသူ ကြီးသူ ဖြစ်ပါသနည်းဟု လျှောက်ရာ ပညာရှိသူ ကြီးသူသည် မိမိဆင်းရဲရန် သူ တပါးဆင်းရဲရန် ၂-ပါးစုံတို့ ဆင်းရဲရန် မလှုံ့ဆော်၊ ကြံစည်ခဲ့သော် မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသား၏ လည်းကောင်း၊ အလုံးစုံသော သတ္တလောက၏ လည်းကောင်း စီးပွား ကိုသာ ကြံစည်၏၊ ဤသို့ ပညာရှိသူ ကြီးသူ ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဥမ္မဂ္ဂဟူသည် ... သုံးသပ်ခြင်း ပညာဖြစ်ခြင်းတည်း၊ ပညာဖြစ်ခြင်းကိုပင် သုံးသပ် ခြင်း အနက်ကြောင့် ဥမ္မဂ္ဂဆိုသည်၊ ဥမ္မဂ္ဂသည် ထင်ခြင်းအနက်ကြောင့် ပဋိဘာနမည် သည်(ဋ္ဌ-နိဿယ၌ ဥမင်္ဂဟု ရေးသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-651 </p><hr> <h3>၇- ဝဿကာရသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ရှဉ့်နက်တို့ကို အစာကျွေးရာဖြစ်သော ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဂဓမင်း၏ အမတ်ကြီးဖြစ်သော ဝဿကာရပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ် နှုတ်ဆက်ထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား’<br> အရှင်ဂေါတမ၊ သူယုတ်သည် သူယုတ်ကို “ဤအရှင်ကား သူယုတ်” တည်းဟု သိနိုင်ရာ အံ့လောဟု လျှောက်၏၊ ပုဏ္ဏား၊ သိနိုင်ရာသော အကြောင်းအခွင့် မရှိဟု မိန့်တော်မူ၏၊ နောက်အမေးများကို ဖြေရာ၌–<br> သူယုတ်သည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်မရှိ။</p> <p>သူတော်ကောင်းသည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်ရှိ၏။ သူတော်ကောင်းသည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု သိခွင့်ရှိသည်ဟု မိန့်လိုက်သည်။ အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ အထက်ပါစကားကို အရှင်ဂေါတမသည် အလွန်ကောင်းစွာ ဟောတော်မူ၏။</p> <p>အခါတပါး တောဒေယျပုဏ္ဏား၏ ပရိသတ်၌ သူတပါးတို့အား ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်း ကို ဖြစ်စေကုန်၏။ “ရာမ၏သား (ဥဒကမည်သော ရသေ့) ရဟန်း၌ အလွန်ကြည်ညို၍ ရှိခိုးခြင်းစသော အရိုအသေပြုခြင်း သဘောရှိသည့် လွန်ကဲစွာနှိမ့်ချသော အခြင်း အရာကိုပြုသော ဤဧဠေယျ မည်သောမင်းသည် မိုက်၏။ ရာမ၏ သားရဟန်း၌ အလွန် ကြည်ညိုကုန်၍ ရှိခိုးခြင်းစသော အရိုအသေပြုခြင်း သဘောရှိသည့် လွန်ကဲစွာ နှိမ့်ချ သော အခြင်းအရာကို ပြုကုန်သော (ဧဠေယျ မင်း၏ အလုပ်အကျွေး) ယမက မောဂ္ဂလ နာဝိန္နကီ ဂန္ဓဗ္ဗ အဂ္ဂိဝေဿ မည်ကုန်သော ဤအခြံအရံ ပရိသတ်တို့သည်လည်း မိုက် ကုန်၏”ဟု ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်းကို ဖြစ်စေကုန်၏။</p> <p>တောဒေယျပုဏ္ဏားသည် ထိုပရိသတ်တို့ကို ဤနည်းဖြင့် သိစေ၏။ အချင်းတို့ ငါဆိုမည့်စကားကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကုန်ကြသနည်း၊ ပညာရှိသော ဧဠေယျမင်း သည် ပြုသင့်သော အမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှုတို့၌ လည်းကောင်း၊ ဆိုသင့် သော စကားနှင့် အလွန်ဆိုသင့်သော စကားတို့၌ လည်းကောင်း အကျိုးမြင်စွမ်းနိုင် သူတို့ထက် အထူးသဖြင့် အကျိုးကို မြင်စွမ်းနိုင်သလောဟု မေး၏။</p> <p>အရှင်ပုဏ္ဏား၊ ဤအတိုင်း မှန်၏၊ ပညာရှိသော ဧဠေယျမင်းသည် ပြုသင့်သော အမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှုတို့၌လည်းကောင်း၊ ဆိုသင့်သောစကားနှင့် အလွန် ဆိုသင့်သော စကားတို့၌လည်းကောင်း အကျိုးမြင်နိုင်စွမ်းသူတို့ထက် အထူးသဖြင့် အကျိုးကို မြင်နိုင်စွမ်းပါ၏ဟု ပြောဆို၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-652 <hr> အချင်းတို့၊ ပညာရှိသော ဧဠေယျမင်းထက် အထူးပညာရှိသော ရာမ၏ သားရဟန်း သည် ပြုသင့်သောအမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှု၊ ဆိုသင့်သောစကားနှင့် အလွန် ဆိုသင့်သောစကားတို့၌ အကျိုးမြင်စွမ်းနိုင်သူတို့ထက် အထူးသဖြင့်အကျိုးကို မြင်စွမ်း နိုင်သောကြောင့် ဧဠေယျမင်းသည် ရာမ၏ သားရဟန်း၌ အလွန် ကြည်ညို၍ ရှိခိုးခြင်း စသော (လ) အခြင်းအရာကို ပြု၏။</p> <p>အချင်းတို့၊ ငါဆိုမည့်စကားကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကုန်သနည်း။ ပညာရှိကုန်သော ယမက စသောအလုပ်အကျွေးတို့သည် ပြုသင့်သောအမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သောအမှု ဆိုသင့်သောစကားနှင့် အလွန်ဆိုသင့်သော စကားတို့၌ အကျိုးမြင်စွမ်းနိုင်သူတို့ထက် အထူးသဖြင့် အကျိုးကို မြင်စွမ်းနိုင်ကုန်သလောဟု မေး၏။</p> <p>အရှင်ပုဏ္ဏား၊ ဤအတိုင်း မှန်၏။ ပညာရှိကုန်သော အလုပ်အကျွေးတို့သည် ပြုသင့် သော အမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှု (လ) စွမ်းနိုင်ပါ၏ဟု ပြောဆို၏။</p> <p>အချင်းတို့၊ အလုပ်အကျွေးတို့ထက် အထူးသဖြင့် ပညာရှိသော ရာမ၏ သား ရဟန်းသည် ပြုသင့်သော အမှုနှင့် မပြုသင့်သောအမှု (လ) စွမ်းနိုင်သောကြောင့် အလုပ်အကျွေးတို့သည် ရဟန်း၌ အလွန်ကြည်ညိုကာ ရှိခိုးခြင်း စသော အခြင်းအရာ ကို ပြုကြကုန်၏ဟု သိစေ၏။</p> <p>အရှင် ဂေါတမ၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ။ သူယုတ်သည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု သိခွင့်မရှိ၊ သူယုတ်သည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်မရှိ၊ သူတော်ကောင်းသည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်ရှိ၏။ သူတော် ကောင်းသည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု သိခွင့်ရှိ၏-ဟူ၍။ ဤစကားကို အရှင်သည် အလွန်ကောင်းစွာ ဟောကြားတော်မူပါ၏။ ယခုအခါ၌ အကျွန်ုပ်တို့သည် သွားပါ ကုန်အံ့၊ အကျွန်ုပ်တို့သည် အလုပ်ကိစ္ဝပြုဖွယ် များပါကုန်၏ဟုလျှောက်ရာ သွားရန် အချိန်ကို သင်သိ၏ (သွားရန်မှာ သင့်အလိုအတိုင်းပင် ဖြစ်၏)ဟု မိန့်၏။ ပုဏ္ဏား လည်း ဘုရားတရားတော်ကို အလွန် နှစ်သက် ဝမ်းမြောက်လျက် နေရာမှထ ဖဲသွား လေသည်။</p> <p>တောဒေယျ သူတော်ကောင်း မိမိ သူတော်ကောင်းဖြစ်၍ ဧဠေယျမင်း သူ့ ပရိသတ် ရာမသား (ဥဒကရသေ့) ရဟန်းကို ချီးမွမ်းသည်။ အကန်းနှင့် သူယုတ်၊ မျက်စိမြင်သူနှင့် သူတော်ကောင်း တူသည်။</p> <p>ကန်းသူသည် ကန်းသူ၊ ကောင်းသူ မည်သူကိုမျှမမြင်သလို သူယုတ်သည် သူယုတ် ကိုလည်းကောင်း၊ သူတော်ကောင်းကို လည်းကောင်း မသိ။ မျက်စိကောင်းသူသည် ကန်း ကောင်း ၂-ဦးလုံးကို မြင်သလို သူတော်ကောင်းလည်း ကောင်း ယုတ် ၂-ဦး လုံးကို သိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-653 </p><hr> <h3>၈-ဥပကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဏိကာ၏သား ဥပက သည် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ်၍ ရှိခိုးထိုင်ပြီး ဘုရားရှင်အား သူတပါးအား ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချ ခြင်းကို ဖြစ်စေသူ၊ မည်သူမဆို ကုသိုလ်တရားကို မဖြစ်စေနိုင် ကဲ့ရဲ့စွပ်စွဲထိုက်သူသာ ဖြစ်၏ဟု အကျွန်ုပ် အယူဝါဒရှိပါသည်ဟု လျှောက်၏။ ဥပက၊ သင်လျှောက်ထား သလိုသာ ဖြစ်ခဲ့ပါမူ သူတပါးကို ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်းကို ဖြစ်စေ၍ ကုသိုလ်တရားကို မဖြစ်စေနိုင်သော သင်သည်ပင် ကဲ့ရဲ့စွပ်စွဲထိုက်သူဖြစ်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ ရေမှ ဦးခေါင်းပေါ်ကာမျှဖြစ်သော ငါးကိုပင် ကျော့ကွင်းကြီးဖြင့် စွပ်ဘိသကဲ့သို့ ဦးခေါင်းပေါ်ကာမျှသာဖြစ်သော အကျွန်ုပ်ကို မြတ်စွာဘုရားသည် ဝါဒ ကျော့ကွင်းကြီးဖြင့် စွပ်အပ်ပါ၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဥပက၊ ငါသည် “ဤကား အကုသိုလ်တည်း” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤသို့သော အကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုသဘောတရားသည် အကုသိုလ်ဖြစ်၏” ဟု ပြသောပုဒ်တို့သည် အက္ခရာတို့သည် မြတ်စွာဘုရား၏ ဓမ္မဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည် မရှိ၊ ငါသည် “ထိုအကုသိုလ်ကို ပယ်အပ်၏” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤ အကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုအကုသိုလ်ကို ပယ်အပ်၏” ဟု ပြသောပုဒ်၊ အက္ခရာဓမ္မ ဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည်မရှိ။</p> <p>ဥပက၊ ငါသည် “ဤကားကုသိုလ်တည်း” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤအကြောင်းကြောင့် ထိုသဘောတရားတို့သည် ကုသိုလ်ဖြစ်၏” ဟု ပြသော ပုဒ် အက္ခရာ ဓမ္မဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည်မရှိ၊ ငါသည် “ထိုကုသိုလ်ကို ပွားများ အပ်၏” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုကုသိုလ်ကို ပွားများအပ်၏” ဟု ပြသောပုဒ် အက္ခရာ ဓမ္မဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည်မရှိဟု မိန့် တော်မူရာ ဥပကသည် ဘုရား စကားတော်ကို အလွန်နှစ်သက်ပြီး နေရာမှထ ဘုရား ရှိခိုး အရိုအသေပြုကာ ဝေဒေဟီမိဖုရား၏သား မဂဓတိုင်းရှင် အဇာတသတ်မင်းထံ ချဉ်းကပ်ပြီး ဘုရားရှင်နှင့် ပြောဆိုခဲ့သမျှ စကားအားလုံးကို ကြားလျှောက်၏။</p> <p>ထိုအခါ အဇာတသတ်မင်းသည် အမျက်ထွက်၍ မနှစ်သက်ရကား ဥပကအား “ဤဆားဖိုရွာသား သူငယ်သည် အလွန်ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဖျက်ဆီးစွတကား၊ အလွန်နှုတ် ကြမ်းဖက်စွတကား၊ ယင်းဆားဖိုရွာသား ဖြစ်လျက်လည်း ထိုမြတ်စွာဘုရားကို ထိ ပါး ချုပ်ချယ်အပ်၏” ဟူ၍ မှတ်ထင်ဘိ၏၊ ဥပက၊ သင်သည် ဖဲလေလော၊ ပျက်စီး လေလော့၊ သင့်ကို ငါမမြင်လိုဟု ဆိုလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-654 <hr> ပဏ္ဍိကာမိန်းမ၏သားဥပက ဒေဝဒတ် အလုပ်အကျွေး ဖြစ်ရကား ဘုရားရှင်သည် သူ့ထံရောက်လျှင် အပြစ်ပြော မပြော စုံစမ်းရန် ချဉ်းကပ်သည်၊ ဒေဝဒတ်သည် ကမ္ဘာပတ်လုံး ကုစားမရသော ငရဲသားဖြစ်သည်-ဟူသောစကားကို ကြား၍ ဘုရား ရှင်ကို ထိပါးလို၍ ချဉ်းကပ်၏ဟုလည်း ဆိုကြသည်၊ ဘုရားရှင်ကား သူ့စကားကိုပင် ယူ၍ သူ့လည်ပင်း ပြန်စွပ်သည်၊ အဇာတသတ်မင်းကလည်း မောင်းမဲပြီး လည်ကိုင် နှင် ထုတ်စေသည်။</p> <h3>၉-သစ္ဆိကရဏိယသုတ်</h3> <p>မျက်မှောက်ပြုအပ်သောတရား ၄-မျိုးမှာ-ကိုယ်ဖြင့်၊ သတိဖြင့်၊ မျက်စိဖြင့် ပညာဖြင့် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတို့သည် ရှိကုန်၏၊ ကိုယ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြု အပ်သော တရားမှာ-ဝိမောက္ခ ၈-ပါး၊ သတိဖြင့်ကား ရှေး၌ နေဖူးသော ခန္ဓာအစဉ် မျက်စိဖြင့်ကား သတ္တဝါတို့၏ သေခြင်းဖြစ်ပေါ်ခြင်း၊ ပညာဖြင့် မျက်မှောက်ပြုအပ် သော တရားမှာ - အာသဝေါတရားတို့၏ကုန်ရာ အရဟတ္ထဖိုလ်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့ တည်း ဟု မိန့်။</p> <p>ပညာအဆင့်ဆင့် ဈာန်ပညာဖြင့် ဝိပဿနာပညာကို မျက်မှောက်ပြု၊ ဝိပဿနာ ပညာဖြင့် မဂ်ပညာကို၊ မဂ်ပညာဖြင့် ဖိုလ်ပညာကို၊ ဖိုလ်ပညာဖြင့် ပစ္စဝေက္ခဏာပညာ ကို မျက်မှောက်ပြုအပ်သည်။ အရဟတ္တဖိုလ်ကိုကား ပစ္စဝေက္ခဏာပညာဖြင့် မျက်မှောက် ပြုအပ်၏။</p> <h3>၁ ၀−ဥပေါသထသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ၏ပြာသာဒ်၌ သီတင်း သုံးစဉ် ရဟန်းအပေါင်းခြံရံကာ ထိုင်နေသော ဥပုသ်နေ့၌ ရဟန်းများကို စောင်းငဲ့ ကြည့်ရှုတော်မူလျက် - ဤပရိသတ်သည် ဒုဿီလအဖြစ်ဟူသောအဖျင်းမှကင်း၏၊ အဖျင်း မရှိ စင်ကြယ်၏၊ သီလဟူသောအနှစ်၌တည်၏၊ ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်း သံဃာ ပရိသတ်ကို လောက၌ ဖူးမြော်ရန်မျှသော်လည်း ရနိုင်ခဲ၏၊ ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်း သံဃာ ပရိသတ်သည် အရပ်ဝေးမှ ဆောင်လာ၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော် ထိုက်၏၊ (လ) အမြတ်ဆုံးလယ်မြေဖြစ်၏။</p> <p>ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်း သံဃာပရိသတ်အား အနည်းငယ် ပေးလှူအပ်သော အလှူသည် များစွာအကျိုးရှိ၏။ များစွာပေးလှူအပ်သော အလှူသည် များစွာ အကျိုးရှိ၏၊ ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်းသံဃာ ပရိသတ်ကို ယူဇနာ အရာ အထောင် အရေအတွက်ရှိသော အရပ်တို့ကိုလည်း ရိက္ခာထုပ်ဖြင့် သွားသင့်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-655 <hr> ဤရဟန်းအပေါင်း၌ နတ် ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်နေသော ရဟန်းတို့သည် ရှိကုန်၏။</p> <p>ရဟန်းသည် နတ်အဖြစ်သို့ ရောက်နေပုံမှာ’ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပဌမဈာန်၊ ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍နေ၏၊ ဤသို့ ဥပပတ္တိ နတ်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။</p> <p>ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်နေပုံမှာ - ရဟန်းသည် မေတ္တာနှင့် တကွ ဖြစ်သော စိတ်ဖြင့် အရပ်မျက်နှာတခုကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ၂-ခုမြောက်၊ ၃-ခုမြောက်၊ ၄-ခုမြောက်သော အရပ်မျက်နှာကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ဤနည်းအားဖြင့် အထက်အောက် ဖီလာအရပ် အားလုံး သတ္တဝါအားလုံးတို့၌ မိမိနှင့် တူစွာ သတ္တဝါအားလုံး ပါဝင်သော သတ္တ လောကကို ပြန့်ပြော မြင့်မြတ်၍ အပိုင်းအခြားမရှိ ရန်မရှိ ကြောင့်ကြမရှိသော မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့ စေ၍ နေ၏။</p> <p>သနားခြင်း ကရုဏာ၊ ဝမ်းမြောက်ခြင်း မုဒိတာ၊ လျစ်လျူရှုခြင်း ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် အလားတူ ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ဤသို့ ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်၏။</p> <p>မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ပုံမှာ-အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန်၊ ဝိညာဏဉ္စာယတန ဈာန်၊ အာကိဉ္စညာယတနဈာန်၊ နေဝသညာနာသညာယတနဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ ၏၊ ဤသို့ မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>အရိယာ အဖြစ်သို့ ရောက်ပုံမှာ-ဤကား ဆင်းရဲတည်းဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏၊ ဤသို့ ရဟန်းသည် အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဤသုတ်မိန့်ကြောင်း စောင်းငဲ့ကြည့်စဉ် ဆိတ်ဆိတ်နေကာ ပဋိပတ် ရှိကြသော ရဟန်းများကို ကြည်ညိုသော မျက်စိတို့ဖြင့် မြင်ရကား ဝမ်းမြောက်တော်မူကာ ချီး မွမ်းလို၍ မိန့်သည်။</p> <p>ရောက်ခြင်း ၃-မျိုး ရူပစတုတ္ထဈာန်၌ တည်၍ စိတ်ကို နစ်စေကာ အရဟတ္တဖိုလ် သို့ ရောက်လျှင် နတ်အဖြစ်သို့ ရောက်သူ၊ ဗြဟ္မဝိဟာရ ၄-ပါးတို့၌ တည်၍ စိတ် ကို နစ်စေကာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်လျှင် ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်သူ၊ အရူပဈာန် ၄-ပါး၌တည်၍ စိတ်ကို နစ်စေကာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်လျှင် မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်သူမည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-656 </p><hr> <h3>(၂၀) ၅-မဟာဝဂ်၊ ၁-သောတာနုဂတသုတ်</h3> <p>သောတပသာဒသို့ အစဉ်လျှောက်ကုန်သော နှုတ်ဖြင့် လေ့လာအပ် စိတ်ဖြင့် ရှုအပ်၍ ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်းသိအပ်ကုန်သော ပရိယတ်တရားတို့၏ (မချွတ်ရလိမ့် မည်ဟု) မျှော်လင့်အပ်သော အကျိုးဆက် ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ ဝေယျာကရုဏ်း၊ ဂါထာ၊ ဥဒါန်း၊ ဣတိဝုတ်၊ ဇာတ်၊ အဗ္ဗုတဓမ္မ၊ ဝေဒလ္လဟူသော တရားကို သင်ကြား၏၊ ထိုရဟန်းအား ထိုတရားတို့သည် သောတပသာဒသို့ အစဉ်လျှောက်ကုန်၏၊ နှုတ်ဖြင့် လေ့လာအပ်၊ စိတ်ဖြင့် ရှုအပ်၊ ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်းသိအပ်ကုန်၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် သတိလွတ်ကင်းသည် ဖြစ်၍ သေလွန်ရသော် နတ်ဘုံတမျိုးမျိုး၌ ဖြစ်၏။ ထိုနတ်ဘုံ၌ ချမ်းသာခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်အား တရားအစုတို့သည် ပေါ်လွင် ထင်ရှားကုန်၏၊ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နုံ့နှေးသေး၏။ ထိုသတ္တဝါသည်ကား လျင်စွာ သာလျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏၊ ဤကား ပဌမအကျိုးဆက်တည်း။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ (လ) နတ်ဘုံ တမျိုးမျိုး၌ ဖြစ်၏၊ ထိုနတ်ဘုံ၌ ချမ်းသာခြင်းရှိသော ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား (ပရိယတ်)တရားအစုတို့သည် မပေါ်လွင် မထင် ရှားကုန်၊ စင်စစ်သော်ကား တန်ခိုးကြီး၍ စိတ်၏ လေ့လာခြင်းသို့ ရောက်ပြီးသော ရဟန်းသည် နတ်ပရိသတ်၌ တရားကို ဟောကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ရှေးဘဝက “ငါ ကျင့်ခဲ့ဖူးသော အကျင့်မြတ်ဟူသော ထိုဓမ္မဝိနယသည် (ယခု ရဟန်းဟောသော) ဤဓမ္မ ဝိနယပင်တည်း” ဟု အကြံဖြစ်၏။ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နုံ့နှေးသေး၏၊ ထိုအခါ၌ သတ္တ ဝါသည် လျင်စွာသာလျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏။</p> <p>စည်ကြီးသံ၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်သော ယောက်ျားသည် ခရီးရှည်သွားလတ်သော် စည်ကြီးသံကို ကြားရာ၏။ ထိုယောက်ျားအား ထိုစည်ကြီးသံ၌ “စည်ကြီးသံလေလော၊ စည်ကြီးသံမဟုတ်လေသလော”ဟု ယုံမှားတွေးတောခြင်း မဖြစ်ပဲ စည်ကြီးသံဟူ၍ သာ လျှင် အမှန် ဆုံးဖြတ်ခြင်းသို့ ရောက်ရာသကဲ့သို့တည်း။<br> ဤကား ဒုတိယအကျိုးဆက်တည်း။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ (လ) ပရိယတ်တရားအစုတို့သည် မပေါ်လွင် မထင်ရှားကုန်၊ တန်ခိုးကြီး၍ စိတ်၏ လေ့လာခြင်းသို့ ရောက်ပြီးသော ရဟန်းသည် လည်း နတ်ပရိသတ် တရားမဟော၊ စင်စစ်သော်ကား နတ်သားသည် နတ်ပရိသတ်၌ တရားဟော၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ရှေးဘဝက “ငါကျင့်ခဲ့ဖူးသော အကျင့်မြတ်ဟူသော ထိုဓမ္မဝိနယသည် (ယခု နတ်သား ဟောနေသော) ဤဓမ္မဝိနယပင်တည်း” ဟု အကြံ ဖြစ်၏။ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နှေးသေး၏၊ ထိုအခါ၌ ထိုသတ္တဝါသည် လျင်စွာသာ လျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-657 <hr> ခရုသင်း၌ ကျွမ်းကျင် လိမ္မာသော ယောက်ျားသည် ခရီးရှည် သွားလတ်သော် ခရုသင်းသံကို ကြားရာ၏။ ထိုယောက်ျားအား ထိုခရုသင်းသံ၌ “ခရုသင်းသံလေလော၊ ခရုသင်းသံ မဟုတ်လေသလော”ဟု ယုံမှား တွေးတောခြင်းမဖြစ်ပဲ ခရုသင်းသံဟူ၍သာ လျှင် အမှန် ဆုံးဖြတ်ခြင်းသို့ ရောက်ရာသကဲ့သို့တည်း။ ဤကား တတိယ အကျိုးဆက် တည်း။</p> <p>(၄) ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ (လ) ပရိယတ်တရားအစုတို့သည် မပေါ်လွင် မထင်ရှားကုန်။ တန်ခိုးကြီး (လ) ရဟန်းသည်လည်း တရားမဟော၊ နတ်ပရိသတ်၌ တရားမဟော၊ နတ်သားသည်လည်း တရားမဟော၊ စင်စစ်သော်ကား ရှေးဦးစွာဖြစ်နှင့် သော နတ်သားသည် နောက်ဖြစ်လာသော နတ်သားကို “အချင်းနတ်သား၊ ရှေးဘဝက ငါတို့ကျင့်ခဲ့ဖူးသော အကျင့်မြတ်ဟူသော ဓမ္မဝိနယကို သင်အောက်မေ့လော့”ဟု အောက်မေ့စေ၏။ ထိုနတ်သားသည် “ငါအောက်မေ့၏”ဟု ဆို၏။ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နုံ့နှေးသေး၏။ ထိုအခါ သတ္တဝါသည် လျင်စွာသာလျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏။</p> <p>မြေမှုန့်ကစားဖက် သူငယ်ချင်း ၂-ယောက်တို့ တခါတရံ တနေရာ၌ အချင်းချင်း တွေ့ဆုံပေါင်းမိကြရာ တယောက်က တယောက်ကို “အဆွေ၊ ဤအမှုကိုလည်း သင် အောက်မေ့လော့”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသူငယ်ချင်းသည် “ငါ အောက်မေ့၏”ဟု ဆိုရာ သကဲ့သို့တည်း။ ဤကား စတုတ္ထအကျိုးဆက်တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဤသုတ်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် လိင် ဝုစ်ဝိဘတ်ပုဒ် ဗျည်းစသည်တို့ဖြင့် ဘုရားရှင် တရားဟောလျှင် ငါတို့သိပြီးကို ဟောမှာပဲ၊ မသိသည်ကို ဟောမည် မဟုတ်ဟု မှတ် ထင်ကြပြီး ပုဏ္ဏားမျိုးမှဖြစ်သော ရဟန်း ၅၀၀ ဘုရားထံသွား၍ တရားမနာကြ။ ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်သိ၍ ခေါ်ပြီး-</p> <p>“ဘာ့ကြောင့် ဤသို့ ပြုကြသနည်း၊ ရိုသေစွာ တရားနာကြ၊ နာကြ ရွတ်ကြလျှင် ဤမျှသောအကျိုး”ဟု ပြုခြင်းငှာ ဤသုတ်ဟောသည်။</p> <p>သတိလွတ်ကင်း၍သေ ဘုရားစကားကို သတိမရပဲ ပုထုဇဉ်တို့၏ သေခြင်းကို ရည်၏။ သို့သော် သီလစင်ကြယ်၍ နတ်၌ဖြစ်ရ၏။ နတ်ဖြစ်လျှင် ရှေးဘဝက ရွတ်ဖတ် ထားသော ဘုရားစကားများသည် မှန်ကြည်၌ အရိပ်ကဲ့သို့ အားလုံး ပေါ်လွင်လာ သည်။ ဘုရားစကားတော်ကို အောက်မေ့မှု သတိဖြစ်ရခြင်းက နှေးသေးသည်၊ လျင်စွာ နိဗ္ဗာန်ရနိုင်သည်။</p> <p>တရားဟောရဟန်း တန်ခိုးရှိသော ရဟန္တာတည်း၊ နတ်သားအရလည်း ပဉ္စာလ စန္ဒနတ်သား၊ ဟတ္ထက ဗြဟ္မာကြီး၊ သနကုမာရ၊ ဓမ္မကထိက နတ်သား တဦးလည်း ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-658 </p><hr> <h3>၂-ဌာနသုတ်</h3> <p>အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ကို အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် သိအပ်ပုံမှာ— အတူနေခြင်း ဖြင့် သီလကို သိနိုင်၏။ ထိုသီလကိုလည်း ကြာမြင့်မှသာ သိနိုင်၏။ ခဏတဖြုတ်ဖြင့် ကား မသိနိုင်။ နှလုံးသွင်းသူ ပညာရှိသူသာ သိနိုင်၏။ နှလုံးမသွင်းသူ ပညာမရှိသူ မသိ နိုင်။ အတူပြောဆိုခြင်းဖြင့် စင်ကြယ်ခြင်းကို သိနိုင်၏။ (လ) ဘေးရန်တို့၌ အစွမ်းကို သိနိုင်၏။ (လ) ဆွေးနွေးခြင်းဖြင့် ပညာကို သိနိုင်၏။ (လ) နှလုံးမသွင်းသူ ပညာ မရှိသူ မသိနိုင်။</p> <p>အတူနေခြင်းဖြင့် သီလကို သိနိုင်၏စသော ဤစကားကို အဘယ်အကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆိုအပ်သနည်း။ ဤလောက၌ ပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း အတူနေလျှင် “ဤအရှင်သည် ကာလကြာမြင့်စွာ သီလတို့၌ ကျိုးပေါက်ပြောက်ကျားသည်ကို ပြုလေ့ရှိ၏။ မြဲအောင် ပြုလေ့ မရှိ၊ သီလဖြင့် အသက်မွေးလေ့ မရှိ၊ ဒုဿီလတည်း၊ သီလရှိသူ မဟုတ်ဟု သိ၏။ “ဤအရှင်ကား ကာလကြာမြင့်စွာ သီလတို့၌ ကျိုးပေါက် ပြောက်ကျားသည် ကို ပြုလေ့မရှိ၊ မြဲအောင် ပြုလေ့ရှိ၏၊ သီလဖြင့် အသက်မွေးလေ့ရှိ၏၊ သီလရှိ၏၊ ဒုဿီလ မဟုတ်ဟု သိ၏။ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>အတူပြောဆိုခြင်းဖြင့် စင်ကြယ်ခြင်းကို သိနိုင်၏စသော ဤစကားကို အဘယ် အကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆိုအပ်သနည်း။ ပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း အတူပြောဆိုလျှင် တယောက် ချင်းချင်း တမျိုးပြော၏။ ၂-ယောက်၊ ၃-ယောက် များစွာသောသူတို့နှင့် တမျိုး ပြောပြန်၏။ ဤအရှင်သည် ရှေ့စကားမှ နောက်စကားသို့ ပြောင်း၏၊ မစင်ကြယ် သော စကားရှိ၏၊ စင်ကြယ်သော စကား မရှိဟု သိ၏။ “ဤအရှင်ကား တယောက် ချင်းချင်း ပြောသကဲ့သို့ပင် ၂-ယောက်၊ ၃-ယောက် များစွာ သော သူတို့နှင့်လည်း နည်းတူပြောဆို၏။ ရှေ့စကားမှ နောက်စကားသို့ မပြောင်း၊ စင်ကြယ်သောစကား ရှိ၏၊ မစင်ကြယ်သောစကားမရှိ”ဟု သိ၏။ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ သိအပ်၏။</p> <p>ဘေးရန်တို့၌ အစွမ်းကိုသိနိုင်၏စသော ဤစကားကို (လ) ဆိုအပ်သနည်း။ ဤ လောက၌ အချို့သူသည် ဆွေမျိုးစည်းစိမ် အနာရောဂါ ပျက်စီးခြင်းဖြင့် တွေ့ကြုံ လတ်သော် “လာဘ်ရ မရ၊ အခြံအရံရှိရှိ၊ ကဲ့ရဲ့ ချီးမွမ်း ချမ်းသာ ဆင်းရဲဟူသော လောကဓံတရား ၈-ပါးဟူသည် လောကသို့ အစဉ်လိုက်ကုန်၍ လောကသည်လည်း လောက တရား ၈ ပါးသို့ အစဉ်လိုက်သော အခြင်းအရာအားဖြင့်သာလျှင် လောက ၌ နေထိုင်ရခြင်း၊ အတ္တဘောကို ရခြင်းသည် ဖြစ်နေ” ဟု မဆင်ခြင်၊ ထိုသူသည် ဆွေမျိုး စသည်တို့၏ ပျက်စီးခြင်းဖြင့် တွေ့ကြုံလတ်သော် စိုးရိမ်ပင်ပန်း ငိုကြွေး၏၊ ရင်ဘတ် စည်တီး မြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာ တွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-659 <hr> အချို့သူသည်ကား ဆွေမျိုးစသည်တို့၏ ပျက်စီးခြင်းနှင့် တွေ့ကြုံလျှင် လောကဓံ သဘောကိုဆင်ခြင်ကာ မစိုးရိမ်၊ တွေဝေခြင်းသို့ မရောက်၊ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆို အပ်၏။</p> <p>ဆွေးနွေးခြင်းဖြင့် ပညာကို သိနိုင်၏စသောဤစကားကို (လ) ဆိုအပ်သနည်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆွေးနွေးလတ်သော် “ဤအရှင်၏ ပြဿနာပေါ်လာပုံ၊ နှလုံးသွင်းပုံ၊ မေးပုံ အခြင်းအရာအားဖြင့်ပင် ဤအရှင်ကား ပညာမဲ့ ပညာရှိမဟုတ်ဟု သိ၏၊ သိကြောင်းမှာ” ဤအရှင်သည် နက်နဲငြိမ်သက် မွန်မြတ်၍ ကြံဆခြင်းဖြင့် မသက်ဝင်နိုင် သော သိမ်မွေ့၍ ပညာရှိတို့သာ သိအပ်သော အနက်အစုကို မထုတ်ဆောင်နိုင်သော ကြောင့်လည်းကောင်း၊ ဤအရှင်ဟောကြားသော တရား၏အနက်ကိုလည်း အကျဉ်း အကျယ်တခုခုဖြင့် ပြောဟောရန် အပြားအားဖြင့် သိစေရန်၊ ထားရန်၊ ဖွင့်ရန် ပေါ် လွင်အောင်ပြုရန် မစွမ်းနိုင်သောကြောင့် လည်းကောင်း ဤအရှင်ကား ပညာမဲ့ ပညာရှိမဟုတ်ဟု သိ၏။</p> <p>ရေအိုင်ကမ်းနား၌ ရပ်တည်နေသော မျက်စိအမြင်ရှိ ယောက်ျားသည် ပေါ်လာ သော ငါးငယ်ကို မြင်ရာ၏၊ ထိုယောက်ျားအား “ဤငါး၏ပေါ်လာပုံ ရေလှိုင်းကို ဖျက်ဆီးပုံ အဟုန်လျင်မြန်ပုံ အခြင်းအရာအားဖြင့်ပင် ဤငါးသည် ငယ်၏၊ ငါးကြီး မဟုတ်ဟု သိရာသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>“ဤအရှင်၏ ပြဿနာပေါ်လာပုံ၊ နှလုံးသွင်းပုံ၊ မေးပုံအခြင်း အရာဖြင့်ပင် ဤ အရှင်ကား ပညာရှိ ပညာမဲ့ မဟုတ်ဟု သိ၏၊ သိကြောင်းမှာ ဤအရှင်သည် နက်နဲငြိမ် သက် မွန်မြတ်၍ ကြံဆခြင်းဖြင့် မသက်ဝင်နိုင်သော သိမ်မွေ့၍ ပညာရှိတို့သာ သိနိုင် သောအနက်စုကို ထုတ်ဆောင်နိုင်သောကြောင့် လည်းကောင်း၊ ဤအရှင် ဟောကြား အပ်သော တရား၏အနက်ကိုလည်း အကျဉ်းအကျယ်တခုခုဖြင့် ဟောပြောရန် (လ) ပေါ်လွင်အောင်ပြုရန် စွမ်းနိုင်သောကြောင့် လည်းကောင်း ဤအရှင်ကား ပညာရှိ ပညာမဲ့ မဟုတ်ဟု သိ၏။</p> <p>ရေအိုင်၏ ကမ်းနား၌ ရပ်တည်နေသော မျက်စိအမြင်ရှိ ယောက်ျားသည် ပေါ်လာ သောငါးကြီးကို မြင်ရာ၏၊ ထိုယောက်ျားအား “ဤငါး၏ပေါ်လာပုံ ရေလှိုင်းကို၊ ဖျက်ဆီးပုံ၊ အဟုန် အလျင်မြန်ပုံ အခြင်းအရာအားဖြင့်ပင် ဤငါးသည် ကြီး၏ အငယ် မဟုတ်ဟု သိရာသကဲ့သို့တည်း၊ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ဆိုအပ်၏၊ ဤသို့ သိအပ်ကုန်၏။</p> <h3>၃-ဘဒ္ဒိယသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ဝေသာလီပြည် မဟာဝနတော ပြာသာဒ်ဆောင်ပေါက်သော ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဘဒ္ဒိယလိစ္ဆဝီမင်း ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုးထိုင်နေပြီး အရှင်ဘုရား၊<br> <br>စာမျက်နှာ-660 </p><hr> <h3>၃-ဘဒ္ဒိယသုတ်</h3> <p>“ရဟန်းဂေါတမသည် သူတပါးတို့ကို လှည့်ပတ်တတ်၏၊ မိမိဘက် လည်စေတတ်သော အာဝဇ္ဇနိယမာယာအတတ်ကို တတ်၏၊ ယင်းမာယာဖြင့် အယူတပါးရှိသော တိတ္ထိတို့၏ တပည့်တို့ကို လှည့်ပတ်၏”ဟု ဆိုသောဤစကားကို တပည့်တော်ကြားဖူးပါသည်။</p> <p>အသို့ပါနည်း၊ လှည့်ပတ်၏ဟု ဆိုသူတို့သည် ဘုရားရှင် ဆိုတိုင်း ဆိုကြပါ၏လော၊ ဘုရားရှင်ကို မဟုတ်မမှန် စွပ်စွဲရာမရောက်ပဲ ရှိပါကုန်၏လော၊ ဘုရားဟောသောတရား ကိုပင် တဆင့်ဟောကြားကြသည် ဟုတ်ပါ၏လော၊ ဘုရားရှင်၏ မူရင်းစကားနှင့် ထိုသူ တို့၏ တဆင့်စကားသည် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အကြောင်း လုံးဝကင်းပါ၏လော၊ တပည့်တော်များ ကား ဘုရားရှင်ကို မစွပ်စွဲလိုကြပါ”ဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ လာကြကုန်၊ သင်တို့သည် သူတပါးပြောသံကြားကာမျှဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီ ဟု အတည်မယူကြလင့်ဦး၊ အစဉ်အဆက် စကားမျှ၊ ဤသို့ဖြစ်ဖူး သတတ်ဟူသောစကား မျှ၊ ပိဋကတ်စာပေနှင့် ညီညွတ်ပေသည်ဟူ၍ ကြံဆတွေးတော၍ ယူခြင်းမျှ၊ နည်းမှီး ယူခြင်းမျှဖြင့်လည်း၊ အခြင်းအရာကို ကြံစည်သောအားဖြင့်လည်း၊ ငါတို့ကြံစည်နှစ် သက်၍ ယူထားသောအယူနှင့် တူညီပေသည်ဟူ၍လည်း၊ မှတ်ယူထိုက်သော သဘော မျှဖြင့်လည်း၊ ငါတို့လေးစားထိုက်သော ရဟန်း၏ စကားဟူ၍လည်း မယူကြလင့်ဦး’ “ဤတရားတို့ကား အကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်ရှိသောတရား၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့အပ်သော တရားတို့တည်း။ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ် ဆောက်တည်အပ်လျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲခြင်းငှာ ဖြစ်ကုန်၏”ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင်သိသောအခါ ပယ်ကြရာ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့မှတ်ထင်သနည်း၊ လောဘသည် သတ္တဝါ၏ အတွင်း သန္တာန်၌ဖြစ်လျှင် စီးပွားရှိဖို့ဖြစ်သလော၊ ပဲ့ဖို့ဖြစ်သလော၊ မဲ့ဖို့ဖြစ်ပါသည်ဘုရား။ လောဘကြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘနှိပ်စက်အပ် သိမ်းယူအပ်သောစိတ် ရှိသည် ဖြစ်၍ သူ့အသက်ကိုလည်းသတ်၊ သူ့ဥစ္စာကိုလည်း ခိုး၊ သူ့မယားကိုလည်း မှား၊ အမှား ကိုလည်း ပြောဆို၏၊ သူတပါးကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေ၏၊ ထိုသူ အား ရှည်စွာသောကာလပတ်လုံး စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်လော၊ ဖြစ် နိုင်ပါသည်ဘုရား။ (အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ ချုပ်ချယ်ခြင်း သာရမ္ဘ နှင့် စပ်၍လည်း နည်းတူ မိန့်တော်မူသည်။)</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်သနည်း၊ ဤတရားတို့သည် ကုသိုလ်တရားတို့လော၊ အကုသိုလ်တရားတို့လော၊ အကုသိုလ်တရားတို့ပါဘုရား။ အပြစ်ရှိမရှိ၊ အပြစ် ရှိသော တရားတို့ပါဘုရား။ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ ချီးမွမ်း၊ ကဲ့ရဲ့အပ်သော တရားတို့ပါ ဘုရား။ ဤတရားတို့ကို ပြည့်စုံစေအပ် ကောင်းစွာဆောက်တည်အပ်လျှင် အကျိုးစီးပွား မဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ဖြစ်ကုန်သလော၊ မဖြစ်ကုန်သလော၊ ဤအရာ၌ သင်တို့စိတ် အဘယ် သို့ရှိသနည်း။ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်ပါ၏၊ ဤနေရာ၌ တပည့်တော်တို့စိတ် ဤသို့ ရှိပါသည်ဟု လျှောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-661 <hr> ဘဒ္ဒိယ၊ လာကြကုန်လော့၊ သင်တို့သည် သူတပါး ပြောသံကြားကာမျှဖြင့် ဟုတ် မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်ဦး၊ (လ) သင်တို့ကိုယ်တိုင် ပယ်ကြရာ၏ဟု ငါဆိုခဲ့သော စကားသည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ ဆိုခဲ့သောစကားဖြစ်၏၊ ဘဒ္ဒိယ၊ သင်တို့သည် သူတပါး ပြောသံကြားကာမျှဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်ဦး၊ (လ) ဤတရားတို့ ကား ကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်မဲ့သောတရား၊ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်သော တရားတို့ တည်း။ ဤတရားတို့ကို အပြည့်အစုံ ဆောက်တည်အပ်လျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာ ဖြစ် ကုန်၏”ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါ ပြည့်စုံစေ၍ နေကုန်ရာ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်သနည်း၊ အလောဘသည် သတ္တဝါတို့၏ အတွင်းသန္တာန်၌ဖြစ်လျှင် စီးပွားရှိဖို့ဖြစ်သလော၊ မဲ့ဖို့ဖြစ်သလော၊ ရှိဖို့ပါဘုရား။ မတပ် မက်သော (လောဘမကြီးသော) ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘမနှိပ်စက်အပ်၊ မသိမ်းယူအပ် သောစိတ် ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်ကိုလည်း မသတ်၊ မပေးသည်ကို မယူ၊ သူ့မယား မမှား၊ အမှားစကားကိုလည်း မဆို၊ သူတပါးကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် မဆောက် တည်စေ၊ ထိုသူအား ရှည်စွာသော ကာလပတ်လုံး စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်နိုင်သည် မဟုတ်လော၊ ဖြစ်နိုင်ပါသည်ဘုရား။ (အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ၊ မချုပ်ချယ်ခြင်း အသာရမ္ဘနှင့် စပ်၍လည်း နည်းတူမေးတော်မူသည်။)</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို သင်တို့အဘယ်သို့မှတ်ထင်ကုန်သနည်း၊ ဤတရားတို့သည် ကုသိုလ် တရားတို့လော၊ အကုသိုလ်တရားတို့လော၊ ကုသိုလ်တရားတို့ပါဘုရား။ အပြစ်ရှိ၊ မဲ့၊ အပြစ်မဲ့သော တရားတို့ပါဘုရား။ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ ချီးမွမ်း၊ ချီးမွမ်းအပ်သော တရား တို့ပါဘုရား။ “အပြည့်အစုံ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်အပ်လျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ကုန် မဖြစ်ကုန်။ ဤအရာ၌ သင်တို့စိတ် အဘယ်သို့ရှိသနည်း၊ စီးပွားချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ကုန်ပါသည်၊ ဤအရာ၌ တပည့်တော်တို့စိတ် ဤသို့ရှိပါသည် ဘုရားဟု လျှောက် ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ လာကြကုန်လော့၊ သင်တို့သည် သူတပါးပြောသံ ကြားကာမျှဖြင့် (လ) သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါ ပြည့်စုံစေ၍ နေကုန်ရာ၏ ဟု ငါဆိုခဲ့သောစကား သည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ ဆိုခဲ့သောစကားဖြစ်၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ လောက၌ ကိလေသာငြိမ်းပြီးသောသူတော်ကောင်းများသည် အိုယောက်ျား၊ လာလော့၊ သင်သည် လောဘကို ပယ်ဖျောက်၍ နေလော့၊ ထိုသို့နေမူ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ဖြင့် လောဘကြောင့်ဖြစ်သော အကုသိုလ်ကို သင်ပြုတော့မည်မဟုတ်၊ ဒေါသ မောဟ သာရမ္ဘကိုပယ်ဖျောက်၍ နေလော့၊ ထိုသို့နေမူ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ဖြင့် သာရမ္ဘကြောင့် ဖြစ်သော အကုသိုလ်ကို သင်ပြုတော့မည်မဟုတ်ဟု ဆောက်တည်စေကုန်၏။</p> <p>ဤသို့မိန့်လျှင် ဘဒ္ဒိယ လိစ္ဆဝီမင်းသည် တရားတော်ကို ကောင်းချီးပေး သရဏဂုံတည် ဥပါသကာ ခံယူပါကြောင်း လျှောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-662 <hr> ဘဒ္ဒိယ၊ ငါသည် သင့်အား “ဘဒ္ဒိယ၊ လာလော့၊ သင်လည်း ငါ့တပည့် ဖြစ်ဘိ လော့၊ ငါသည် ဆရာဖြစ်အံ့” ဟု ဤသို့ဆိုသလော၊ မဆိုပါဘုရား။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ဤသို့အယူရှိ ဤသို့ဟောကြားလေ့ရှိသော ငါ့ကို ထင်ရှားမရှိ၊ အချည်းနှီး ချွတ်ယွင်းသော မမှန်စကားဖြင့် “ရဟန်းဂေါတမသည် သူတပါးတို့ကို လှည့်ပတ် တတ်၏၊ မိမိဘက် လည်စေတတ်သော အာဝဇ္ဇနိယမာယာကို သိ၏၊ ယင်းမာယာဖြင့် အယူတပါးရှိသော တိတ္ထိတို့၏ တပည့်တို့ကို လှည့်ပတ်၏”ဟု အချို့သော သမဏ ဗြာဟ္မဏ တို့သည် စွပ်စွဲကုန်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ အာဝဇ္ဇနိယ မာယာသည် သင့်လျော် ကောင်းမြတ် ပါပေသည်၊ အကျွန်ုပ် ချစ်အပ်ကုန်သော ဆွေမျိုးသားချင်းများသည် ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ် မိပါကုန်မူ အကျွန်ုပ်၏ သားချင်းများအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာပါ၏။ မင်းမျိုး၊ ပုဏ္ဏားမျိုး၊ ကုန်သည်မျိုး၊ သူဆင်းရဲမျိုးအားလုံးဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မူ သူဆင်းရဲမျိုးအားလုံးအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာပါ၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ဤစကား မှန်၏၊ အမျိုး ၄-ပါးလုံး အကုသိုလ်ပယ် ကုသိုလ်ပြည့်စုံ စေဖို့ ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မူ အမျိုး ၄-ပါးလုံးအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာ၏၊ နတ်လောကနှင့် လူ့လောကသည် အကုသိုလ်ပယ် ကုသိုလ် ပြည့်စုံစေဖို့ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မှု နတ်လောကနှင့် လူ့လောကအား ကာ လရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာ၏၊ ဘဒ္ဒိယ၊ အင်ကြင်းပင်ကြီး တို့သော်လည်း အကုသိုလ်ပယ် ကုသိုလ်ပြည့်စုံစေဖို့ ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မူ ဤအင်ကြင်း ပင်ကြီးတို့အားလည်း ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ကုန်ရာ၏၊ လူဖြစ်သူအားမူ အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာရှိတော့အံ့နည်း-ဟု မိန့်။ (နံနက်စာစားပြီး ပန်းနံ့သာစသည် ယူကာ ဘုရားထံ ရှိခိုးရန် ဘဒ္ဒိယလာသည်၊ အနီးအနား၌ အင်ကြင်းပင်ကြီး ရှိ၍ ညွှန်ပြကာ မိန့် သည်၊ ဒေသနာအဆုံး ဘဒ္ဒိယ သောတာပန်တည်သည်။)</p> <h3>၄-သာပုဂိယာသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ကောဠိယတိုင်း ကောဠိယမင်းတို့၏ သာပုဂိယနိဂုံး၌ သီတင်းသုံး တော်မူစဉ် အရှင်အာနန္ဒာထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုး ထိုင်နေကြသော ယင်းနိဂုံးသား ကောဠိယ မင်းသားများစွာတို့အား အရှင်အာနန္ဒာက ဗျဂ္ဃပဇ္ဇမင်းသားတို့၊ (ကောဠိယကိုပင် ကျားသွားလမ်း၌ တည်ထားသော မြို့ဖြစ်၍ ဗျဂ္ဃပဇ္ဇမြို့ဟုလည်း ခေါ်သည်၊ ထိုမြို့ကို စွဲ၍ မင်းသားများကို ဤသို့ ခေါ်သည်။) အရဟံစသော ဂုဏ်တော်သခင် ထိုဘုရား ရှင်သည် သတ္တဝါများ စင်ကြယ်ရန်၊ စိုးရိမ်ငိုကြွေးမှုများ လွတ်မြောက်စေရန်၊ ဆင်းရဲမှု<br> <br>စာမျက်နှာ-663 <hr> နှလုံးမသာယာမှုများ ချုပ်ငြိမ်းရန်၊ အရိယာမဂ်ရ၍ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုရန် ဤစင် ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယ အစု (ပါရိသုဒ္ဓိပဓာနိယင်္ဂ) ၄-မျိုးတို့ကို ဟောတော် မူအပ်ကုန်၏။ ၄-မျိုးမှာ-သီလ စိတ် သမာဓိ ဒိဋ္ဌိ ပညာ ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ် ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတို့တည်း။</p> <p>မင်းသားတို့၊ သီလစင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုသည် ဤသာသနာ တော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ ကျင့် ၏၊ ဤကား သီလစင်ကြယ်မှုတည်း။ ဤသီလစင်ကြယ်မှု မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ ပြည့်စုံပြီးဖြစ်မူ ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် ချီးမြှောက်အံ့ဟု ထိုသို့ ပြည့်စုံစေရာ ချီးမြှောက် ရာ၌ အလိုဆန္ဒ၊ အားထုတ်ခြင်း ဝါယာမ၊ လွန်စွာအားထုတ်ခြင်း ဥဿာဟ၊ ထို့ထက် လွန်စွာ အားထုတ်ခြင်း ဂဟဋ္ဌီ၊ မဆုတ်နစ်ခြင်း အပ္ပဋိဝါနီ၊ အောက်မေ့ခြင်း သတိ၊ ဆင်ခြင်ဉာဏ် သမ္ပဇဉ်ဟူသော ဤတရားအစုသည် သီလစင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတည်း။</p> <p>စိတ် သမာဓိ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုံဟူသည်-ရဟန်းသည် ပဌမ ဈာန် (လ) စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏၊ ဤကား စိတ်၏ စင်ကြယ်မှုတည်း၊ ဤ စိတ်၏ စင်ကြယ်မှုကို မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ (လ) သမ္ပဇဉ်ဟူသော ဤတရားအစု သည် စိတ်သမာဓိ၏ စင်ကြယ်ကြောင်းအားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတည်း။</p> <p>ဒိဋ္ဌိ ပညာ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုဟူသည်- ဤကား ဆင်းရဲတည်း ဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏၊ ဤကား ဒိဋ္ဌိ ပညာ၏ စင်ကြယ်မှုတည်း။ ဤဒိဋ္ဌိပညာ၏ စင်ကြယ်မှု ကို မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ (လ) သမ္ပဇဉ်ဟူသော ဤတရားအစုသည် ဒိဋ္ဌိပညာ၏ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတည်း။</p> <p>ဝိမုတ္တိအရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုဟူသည်’ဤသီလ စိတ္တ ဒိဋ္ဌိပညာ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုနှင့် ပြည့်စုံသော ထိုအရိယာ တပည့်သည် စွဲမက်ဖွယ် လွတ်မြောက်ဖွယ်တရားတို့၌ စိတ်ကို ကင်းစေ လွတ်မြောက်စေ ၏၊ ထိုသူသည် စိတ်ကို ကင်းစေ လွတ်မြောက်စေ၍ အသင့်အားဖြင့် ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တ ဖိုလ်သို့ ရောက်၏။ ဤကား ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ်၏ စင်ကြယ်ခြင်းတည်း၊ ဤသဘောရှိ သောဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ်မှုကို မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ (လ) သမ္ပဇဉ် ဟူသော ဤတရားအစုသည် ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယ အစုတည်း ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>မြို့နာမည်များ ကလောပင်များကို ပယ်၍ မြို့တည်သောကြောင့် ကောဠိယမြို့၊ ကျားသွားလမ်း၌ တည်သောကြောင့် ဗျဂ္ဃပဇ္ဇမြို့ ၂-မည်ရသည်၊ သာပုဂိယနိဂုံးသားတို့ ၏ရှေးယောက်ျားများသည် ထိုကျားသွားလမ်း၌ နေဖူးကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-664 </p><hr> <h3>၅-ဝပ္ပသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သက္ကတိုင်း ကပိလဝတ်ပြည် နိဂြောဓာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် နိဂဏ္ဌ၏တပည့် ဝပ္ပသာကီဝင်မင်းသည် အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်ထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုး ထိုင်နေ၏။ အရှင် မဟာမောဂ္ဂလာန်က ဝပ္ပအား--</p> <p>ဝပ္ပ၊ ဤလောက၌ အဝိဇ္ဇာကင်း၍ အဝိဇ္ဇာဖြစ်ခြင်းကြောင့် ကိုယ် နှုတ် စိတ် စောင့်စည်းမှု ဖြစ်ရာ၏။ ယင်းအကြောင်းကြောင့် ဆင်းရဲခံစားရကြောင်း အာသဝေါ တရားတို့သည် တမလွန်ဘဝ၌ သတ္တဝါကို နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထိုအကြောင်းကို သင် မြင်၏လော-ဟု မေး၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ ဤလောက၌ အကျိုးပေးခွင့် မရသေးသော မကောင်းမှုကံကို ရှေးဘဝက ပြုခဲ့ရာ၏။ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဆင်းရဲခံစားရကြောင်း အာသဝေါတရား တို့သည် တမလွန်ဘဝ၌ သတ္တဝါကို နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထိုအကြောင်းကို အကျွန်ုပ်မြင်ပါ ၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဝပ္ပနှင့် အရှင် မဟာမောဂ္ဂလာန်တို့၏ ဤအကြားစကား မပြီးပြတ်သေးမီ ဘုရားရှင် ညနေချမ်းအခါ ကိန်းအောင်းရာမှ ကြွလာ၊ ခင်းထားသောနေရာ၌ထိုင်ပြီး အကြား စကားကို မေးတော်မူရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်က အပြည့်အစုံ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က ဝပ္ပအား ဝပ္ပ၊ ငါ့အား လိုက်လျောသင့်သော အရာကို လည်း အကယ်၍ လိုက်လျောအံ့၊ တားမြစ်သင့်သော အရာကိုလည်း တားမြစ်အံ့၊ ငါဟောအပ်သော ပါဠိ၏အနက်ကို မသိခဲ့မူ ထိုအရာ၌ ငါ့ကိုသာလျှင် “အရှင်ဘုရား၊ ဤပါဠိသည် အဘယ်သို့ ဖြစ်ပါသနည်း၊ ဤပါဠိ၏အနက်သည် အဘယ်ပါနည်း” ဟု ပြန်၍ မေးလျှောက်ငြားအံ့၊ ဤအရာ၌ ငါတို့၏ စကားပြောဆိုမှုသည် ဖြစ်ရာ၏-ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ မြတ်စွာဘုရားအား လိုက်လျောသင့်သော အရာကိုလည်း အကျွန်ုပ် လိုက်လျောပါမည်၊ တားမြစ်သင့်သော အရာကိုလည်း တားမြစ်ပါမည်။ ဘုရားရှင် ဟောအပ်သော ပါဠိအနက်ကို ကျွန်ုပ်မသိပါမူ ထိုမသိရာ၌ ဘုရားရှင်ကိုသာလျှင် “အရှင်ဘုရား၊ ဤပါဠိသည်ကား အဘယ်သို့ ဖြစ်ပါသနည်း၊ ဤပါဠိ အနက်သည် ကား အဘယ်ပါနည်း”ဟု ပြန်၍ မေးလျှောက်ပါမည်။ ဤအရာ၌ ကျွန်ုပ်တို့၏ စကား ပြောဆိုမှုသည် ဖြစ်ပါစေလော့ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဝပ္ပ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့မှတ်ထင်သနည်း။ ကိုယ်ဖြင့်အားထုတ်မှု ကာယကံကြောင့် ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း အကြင် အာသဝေါတရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ ကာယကံမှ ကြဉ်သူအား ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း ထိုအာသဝေါတရားတို့သည် မဖြစ်ကုန်၊ ထိုသူ<br> <br>စာမျက်နှာ-665 <hr> သည် အသစ်ကံကိုလည်း မပြု၊ အဟောင်းကံကိုလည်း တွေ့ထိ တွေ့ထိ၍ ကင်းသည်ကို ပြု၏၊ ကိလေသာတို့ကို ဆွေးမြေ့ စေတတ်သော (အရိယာမဂ်) အကျင့်သည် ကိုယ်တိုင် သိမြင်နိုင်၏၊ အခါမလင့် အကျိုးပေး၏၊ လာလှည့် ရှုလှည့်ဟု ပြထိုက်၏။ မိမိကိုယ်ထဲ စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်၏။ အရိယာ ပညာရှိတို့သာ ကိုယ်စီကိုယ်ငှ သိနိုင် ခံစား နိုင်၏။ အကြင်အရိယာမဂ်အကျင့်ကြောင့် သတ္တဝါကို ဆင်းရဲခံစားကြောင်း အာသဝေါ တရားတို့သည် တမလွန်ဘဝ၌ အဖန်တလဲလဲ ဖြစ်ကုန်ကြ၏။ ထိုအကြောင်းကို သင် မြင်သလော မေးတော်မူရာ မမြင်နိုင်ပါဟု လျှောက်၏။ (ဝစီကံ မနောကံ နည်း တူ။)</p> <p>ဝပ္ပ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ ထင်သနည်း၊ အဝိဇ္ဇာကြောင့် ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း အကြင် အာသဝေါတရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ အဝိဇ္ဇာကင်း၍ အဝိဇ္ဇာဖြစ်ခြင်းကြောင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း ထိုအာသဝေါတရားတို့သည် မဖြစ်ကုန်။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အသစ်ကံကိုလည်း မပြု၊ (လ) အဖန်တလဲလဲဖြစ်ကုန်ရာ၏။ ထိုအကြောင်း ကို သင် မြင်၏လောဟု မေးတော်မူရာ မမြင်နိုင်ပါဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဤသို့ ကောင်းစွာ ကိလေသာမှ လွတ်သော စိတ်ရှိသော ရဟန်းအား အမြဲနေခြင်း ၆-မျိုးတို့ကို ရအပ်ကုန်၏။ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကိုမြင်သော် ဝမ်းမမြောက်၊ ဝမ်းမနည်း၊ သတိပညာရှိသည်ဖြစ်၍ လျစ်လျူရှုလျက်နေ၏။ (နား စသည်နည်းတူ။)</p> <p>ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်လျှင်အဆုံးရှိသော ဝေဒနာကိုခံစားသော် “ကိုယ်လျှင် အဆုံးရှိ သော ဝေဒနာကို ခံစား၏”ဟု သိ၏။ အသက်လျှင် အဆုံးရှိသော ဝေဒနာကို ခံစား သော် “အသက်လျှင် အဆုံးရှိသော ဝေဒနာကို ခံစား၏”ဟု သိ၏။ “ကိုယ်ခန္ဓာ ပျက်စီး သေပြီးမှ အထက်၌ ဤဘဝ၌ပင် ခံစားဖွယ်အားလုံးတို့သည် မနှစ်သက်အပ် ကုန်သည်ဖြစ်၍ ငြိမ်းအေးကုန်လတ္တံ့”ဟု သိ၏။</p> <p>ဝပ္ပ၊ ဥပမာသော်ကား သစ်ပင်ကိုစွဲ၍ အရိပ်သည် ထင်ရာ၏။ ယောက်ျားသည် ပေါက်တူး ခြင်းတောင်းကိုယူ၍ သွားရာ၏။ ထိုယောက်ျားသည် သစ်ပင်ကို အမြစ် ၎င်း၌ဖြတ်၍ ပတ်ဝန်းကျင်တူးကာ အမြစ်ကိုနုတ်ရာ၏။ အယုတ်ဆုံးအားဖြင့် ပန်းရင်း ရိုး တန်မျှသောအမြစ်သေးတို့ကိုလည်း ထုတ်ရာ၏။ ထိုသူသည် ထိုသစ်ပင်ကို အပိုင်း ပိုင်း ဖြတ် ခွဲ အစိတ်စိတ်ပြု လေနေပူ၌ ခြောက်သွေ့စေပြီး၍ မီးဖြင့်တိုက်၊ ပြာမီး သွေးပြု၊ လေပြင်း၌မူလည်းလွင့်၊ ရေစီးသန်သော မြစ်၌မူလည်း မျောရာ၏၊ ဤသို့ ဖျောက်ပယ်အပ်သော် သစ်ပင်ကိုစွဲ၍ဖြစ်သော အရိပ်သည် အမြစ်ရင်းဖြတ်ပြီး နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာပြုပြီး အသစ်မဖြစ်ခြင်းကို ပြုပြီးဖြစ်၏၊ အဖန် မဖြစ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ နောင်အခါ ဖြစ်ခြင်းသဘောမရှိသကဲ့သို့တည်း ဟု မိန့်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-666 <hr> အရှင်ဘုရား၊ ဥပမာသော်ကား အတိုးအပွားလိုသော ယောက်ျားသည် ရောင်းရ မည့်မြင်းငယ်ကို ကျွေးမွေးရာ၏၊ ထိုယောက်ျားသည် အတိုးအပွားကိုလည်း မရ၊ ထို့ ထက် အလွန်လည်း ပင်ပန်းဆင်းရဲခြင်းအဖို့ ရှိသည်လည်း ဖြစ်ရာ၏၊ ဤအတူသာလျှင် အတိုး အပွားကို လိုသော အကျွန်ုပ်သည် မိုက်သောနိဂဏ္ဌကို ဆည်းကပ်လုပ်ကျွေး၏၊ အတိုး အပွားမရ၊ အလွန်လည်း ပင်ပန်းဆင်းရဲရပါ၏၊ ယနေ့မှစ၍ မိုက်ကုန်သော နိဂဏ္ဌတို့၌ ကျွန်ုပ်၏ကြည်ညိုခြင်းကို လေပြင်း၌မူလည်းလွင့်ပါ၏၊ ရေစီးသန်သောမြစ်၌လည်း မျော ပါ၏စသည်လျှောက်ထား သရဏဂုံတည် ဥပါသကာခံယူသွားသည်။</p> <p>ဝပ္ပသာကီဝင်မင်း ဘုရားရှင်၏ ဘထွေးတော်တည်း။ ဝေသာလီ၌ သီဟစစ်သူ ကြီး၊ နာဠန္ဒမြို့၌ ဥပါလိသူကြွယ်ကဲ့သို့ ကချေသည်သား နိဂဏ္ဌ၏ တပည့်များဖြစ် ကြသည်။</p> <p>တွေ့ထိ ထိ၍ ကင်းသည်ကိုပြု၏ ဉာဏ်ဖြင့် ပယ်သတ်အပ်သောကံကို ဉာဏ်အတွေ့ ဖြင့် တွေ့ထိပြီး ကုန်ခြင်းသို့ရောက်စေ၏၊ ဝိပါက်သည် ပယ်သတ်အပ်သောကံကိုလည်း ဝိပါက် အတွေ့ဖြင့် တွေ့ထိပြီး ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်စေ၏။</p> <p>ကိုယ်လျှင်အဆုံးရှိသောဝေဒနာ ၅-ဒွါရ၌ဖြစ်သော ဝေဒနာတည်း၊ မနောဒွါရ၌ ဖြစ်သောဝေဒနာကား အသက်လျှင်အဆုံးရှိသော ဝေဒနာမည်သည်၊ အသက်ရှိသေး သမျှ ယင်းဝေဒနာ ဖြစ်သေးသောကြောင့်တည်း။ ၅-ဒွါရဝေဒနာကား နောက်မှ ဖြစ်၍ အလျင်ချုပ်၊ မနောဒွါရကား ရှေးဦးဖြစ်၍ နောက်ဆုံးသေမှချုပ်သည်၊ မနော ဝေဒနာသည် ပဋိသန္ဓေခဏ ဟဒယဝတ္ထုရုပ်ကို မှီ၏။</p> <p>၅-ဒွါရဝေဒနာကား ပဝတ္တိအခါ ၅-ဒွါရနှင့်စပ်၍ ဖြစ်လတ်သော် ပဌမအရွယ် ၂၀-အချိန် တပ်ခြင်း၊ ပြစ်မှားခြင်း၊ တွေဝေခြင်း၊ အလွန်အကဲပြင်းထန်သည်၊ နှစ် ၅၀- မှာ တန့်ပြီး ၅၀-မှစ၍ဆုတ်၊ ၈၀၊ ၉၀-၌ နှံ ့တော့သည်။ “ငါတို့အတူတူ နှစ်ပေါင်း များစွာနေခဲ့ အိပ်ခဲ့ကြကုန်၏”ဟု ဆိုသူများကိုပင် “မမှတ်မိတော့ပါ”ဟု ပြောကြ၏၊ လွန်ကဲထင်ရှားသော အဆင်းတို့ကိုသော်မှ “ငါတို့မမြင်ရ” အကောင်းအဆိုးဖြစ်သော အနံ့ အရသာ အတွေ့တို့ကိုလည်း “ငါတို့မသိကြပါ”ဟု ပြောကြ၏၊ ဤသို့လျှင် ၅-ဒွါရဝေဒနာ ပျက်စီးတော့သည်၊ မနောဒွါရ ဝေဒနာကား ဖြစ်သေးသည်သာ၊ တဖြည်းဖြည်းဆုတ်ယုတ်၊ သေခါနီး ဟဒယဝတ္ထုကို မှီဖြစ်နေသေးသမျှ မသေသေး၊ မနောဒွါရဝေဒနာမဖြစ်မှ သတ္တဝါသေသည်၊ ချုပ်ပျောက်သည်၊ ယင်း အဓိပ္ပာယ်ကို ရေမြောင်း ၅-ခုရှိသော တဘက်ဆည်ကန်ကြီး ဥပမာဖြင့် အဋ္ဌကထာပြထားသည်။</p> <p>ပေါက်တူး ခြင်းတောင်းကို ယူ၍ ပတ်ပတ်လည် တူးဖြတ်ဖို့ရာ တူးရွင်းကိုပါ ယူပါ၊ သစ်ပင်နှင့်အတ္တဘော၊ သစ်ပင်ကိုစွဲ၍ အရိပ်ကဲ့သို့ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ၊ အရိပ်မရှိ<br> <br>စာမျက်နှာ-667 <hr> အောင်ပြုလိုသော ယောက်ျားနှင့်ယောဂီ၊ ပေါက်တူးနှင့် ပညာ၊ ခြင်းတောင်းနှင့် သမာဓိ၊ တူးရွင်းနှင့် ဝိပဿနာ၊ တူးရွင်းဖြင့် အမြစ်ပတ်လည် တူးရာအခါနှင့် အရဟတ္တမဂ် ဖြင့် အဝိဇ္ဇာဖြတ်ချိန်၊ အပိုင်းအပိုင်းဖြတ်ချိန်နှင့် ခန္ဓာမြင်ချိန်၊ ခွဲချိန်နှင့် အာယတန မြင်ချိန်၊ စိတ်ချိန်နှင့် ဓာတ်မြင်ချိန်၊ လေပူ နေပူဖြင့် ခြောက်သွေ့ ချိန်နှင့် ကိုယ် စိတ်၌ ဖြစ်သော အားထုတ်မှုပြုချိန်၊ မီးတိုက်ချိန်နှင့် ဉာဏ်ဖြင့် ကိလေသာမိုက်ချိန်၊ မီးသွေး ပြုချိန်နှင့် ပစ္စုပ္ပန်ခန္ဓာ ၅-ပါးရှိနေသေးချိန်၊ လေပြင်း၌လွင့် ရေစီးသန်မြစ်၌ မျော ချိန်နှင့် အမြစ်ပြတ်ပြီးသော ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၏ နောင်ပဋိသန္ဓေမရှိတော့ပဲ ချုပ်ချိန်၊ လေ လွင့်ရေမျောပါ ပြာတို့ဖြင့် ပညတ်မှုမရှိတော့သကဲ့သို့ ဘဝသစ်၌ ဝိပါက်ခန္ဓာတို့ မဖြစ် ခြင်းဖြင့် ပညတ်မျှ မရှိတော့ခြင်းကို သိအပ်သည်။</p> <p>မြင်းအရောင်းအဝယ်ဥပမာ တရားအဆုံး သောတာပန်တည်၍ သာကီဝင်မင်း ဤစကားလျှောက်ထားသည်။ အတိုးအပွားလို၍ မြင်းငယ် ၅၀၀-ဝယ်မွေးရာ အမြတ် မရ၊ ကျွေးမွေးရမှုပင်ပန်းပြီး တနေ့ချင်းဖြင့် ရောဂါရ၊ မြင်းအားလုံး သေဆုံးပါသည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖြင့်လျှောက်သည်။</p> <h3>၆-သာဠသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော ပြာသာဒ်ဆောင် ပေါက်သောကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် သာဠ၊ အဘယ လိစ္ဆဝီမင်း ၂-ဦးသည် ဘုရားထံချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေ ပြီး သာဠက ဘုရားရှင်အား အရှင်ဘုရား၊ သီလစင်ကြယ်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း ၂-ပါးစုံ သော အကြောင်းကြောင့် ဩဃ ၄-ပါးမှ ထွက်မြောက်ခြင်းကို ပညတ်ကြသော သမဏ ဗြာဟ္မဏ အချို့တို့သည်ရှိကုန်၏၊ ဤသို့ ပညတ်ရာ၌ မြတ်စွာဘုရားသည် အဘယ် သို့ ဟောပါသနည်း-ဟု လျှောက်၏။</p> <p>သာဠ၊ ငါသည် သီလစင်ကြယ်ခြင်းကို တခုသော ရဟန်းတရား၏ အဖို့အစုဟု ဟောတော်မူ၏၊ ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်း အယူရှိကုန် လျက် စက်ဆုပ်ခြင်း၊ အကျင့်ကို အနှစ်ဟုမှတ်ထင်ကုန်လျက် စက်ဆုပ်ခြင်း၌ ကပ် ငြိကုန်လျက်နေသော သမဏဗြာဟ္မဏတို့သည် ဩဃ ၄-ပါးမှ ထွက်မြောက်ခြင်းငှာ မထိုက်ကုန်။</p> <p>သာဠ၊ မစင်ကြယ်သော ကိုယ် နှုတ် စိတ် အကျင့် အသက်မွေးခြင်းရှိသော သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့သည် အတုမရှိသော သစ္စာ ၄-ပါးကို ကောင်းစွာသိတတ်သော ဉာဏ် အမြင်အလို့ငှာ မထိုက်ကုန်၊ ဥပမာသော်ကား-မြစ်ကူးလိုသော ယောက်ျားသည် ဓားမ ထက်ထက်ကိုကိုင်၍ တောအုပ်ဝင်ကာ ဖြောင့်မတ်ပျိုနုသော (ဘိတ်-မဘိတ်) တွေး<br> <br>စာမျက်နှာ-668 <hr> တောဖွယ်မလိုသော အင်ကြင်းပင်ကြီးကို အရင်း အဖျားဖြတ်၊ အခက်အရွက်တို့ကို ကောင်းစွာ သုတ်သင်ကာ ဓားမ ပဲခွပ်တို့ဖြင့် ရွှေ့ရာ၏။ ပြီးလျှင် ကျားလျှာ တံစဉ်း တို့ဖြင့်တိုက် ကျောက်လုံးဖြင့် ပွတ်တိုက်ပြီး မြစ်ကို ကူးရာ၏။</p> <p>သာဠ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့မှတ်ထင်သနည်း၊ ထိုယောက်ျားသည် မြစ်ကိုကူးရန်ထိုက် ပါသလော၊ မထိုက်ပါဘုရား။ အကြောင်းမှာ--ဤအင်ကြင်းတုံးကို အပ၌ အပြေ အပြစ်ပြုအပ်၏၊ အတွင်း၌ကား မစင်ကြယ်၊ “ထိုအင်ကြင်းတုံးကြီးသည် နစ်မြုပ် လတ္တံ့၊ ထိုယောက်ျားတို့လည်း အကျိုးမဲ့ ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်ကြလတ္တံ့” ဟု ထိုသူ အား ဤအပြစ်ကို မချွတ်ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သော ကြောင့်တည်း” ဟု လျှောက်၏။ (ပဌမစကားကို ဤဥပမာဖြင့် သိစေ၏။)</p> <p>သာဠ၊ ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်း- အယူမရှိကုန်သည် ဖြစ်၍ စက်ဆုပ်ခြင်းအကျင့်ကို အနှစ်ဟု မမှတ်ထင်ကုန်သည်ဖြစ်၍ စက်ဆုပ်ခြင်း အကျင့်၌ မကပ်ငြိကုန်သည်ဖြစ်၍ နေကုန်သော သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့သည် ဩဃ ၄- ပါးမှ ထွက်မြောက်ရန် ထိုက်ကုန်၏။</p> <p>သာဠ၊ စင်ကြယ်သော ကိုယ် နှုတ် စိတ် အကျင့် အသက်မွေးခြင်း ရှိကုန်သော သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့သည် အတုမရှိသော သစ္စာ ၄-ပါးကို ကောင်းစွာ သိတတ်သော ဉာဏ်အမြင် အလို့ငှာ ထိုက်ကုန်၏၊ ဥပမာသော်ကား မြစ်ကူးလိုသော ယောက်ျားသည် (လ) ဓားမ၊ ပဲခွပ်တို့ဖြင့် ရွှေ့ရာ၏၊ ပြီးလျှင် ဆောက်ကိုယူကာ အတွင်း၌ ကောင်း မွန်စွာ စင်ကြယ်စွာထွင်းပြီး ကျားလျှာ တံစဉ်းဖြင့်တိုက် ကျောက်လုံးဖြင့် ပွတ်တိုက်ပြီး လှေကိုပြုကာ တက်မ ထိုးဝါး ဖွဲ့ပြီး မြစ်ကို ကူးရာ၏။</p> <p>သာဠ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်သနည်း၊ ထိုယောက်ျားသည် မြစ်ကို ကူးရန် ထိုက်ပါသလော၊ ထိုက်ပါ၏ ဘုရား။ အကြောင်းမှာ အင်ကြင်းပင်ကို အပ၌ကောင်း စွာ အပြေအပြစ် ပြုအပ်၏။ အတွင်း၌လည်း ကောင်းစွာ စင်ကြယ်အောင် ပြု၏၊ တက်မ ထိုးဝါးကို ဖွဲ့ထားသော ထိုလှေသည် မနစ်လတ္တံ့၊ ယောက်ျားသည် ချမ်း သာစွာ ကမ်းတဘက်သို့ ရောက်လတ္တံ့”ဟု ထိုသူအား ဤအကျိုးကို မချွတ်ဖြစ်လိမ့် မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သောကြောင့်တည်း ဟု လျှောက်၏။ (ဒုတိယစကားကိုဤ ဥပမာ ဖြင့် သိစေ၏။)</p> <p>သာဠ၊ ဥပမာသော်ကား သူရဲကောင်းစစ်သားသည် မြားဖြင့် ပြုအပ်သော ဆန်း ကြယ်မှုများစွာတို့ကို အကယ်၍ ပြုတတ်သည် ဖြစ်အံ့၊ ထိုအခါ၌ သူရဲကောင်းသည် အကြောင်း ၃-မျိုးနှင့် မင်းအားထိုက်၍ မင်းသုံးဖြစ်၏၊ မင်း၏လက်ရုံးဟုသာ ရေ တွက်ခြင်းသို့ရောက်၏၊ ၃-မျိုးမှာ-ဝေးသောအရပ်၌ မြားကို ကျစေနိုင်ခြင်း၊ မချွတ် စူးဝင်အောင်ပစ်နိုင်ခြင်း၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်နိုင်ခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-669 <hr> သူရဲကောင်းသည် အရပ်ဝေး၌ မြားကို ကျစေနိုင်သကဲ့သို့ အရိယာတပည့်သည် ကောင်းသော တည်ကြည်ခြင်း မဂ်ဖိုလ် သမာဓိရှိ၏၊ ထိုတပည့်သည် ကာလ ၃-ပါး၊ သန္တာန် ၂-ပါး၊ ကြမ်း၊ နု၊ ယုတ်မြတ်၊ ဝေး၊ နီး ဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကို “ဤရုပ် အားလုံးသည် ငါ့ဥစ္စာ၊ ငါ၊ ငါ့အတ္တ မဟုတ်”ဟု ရုပ်ကို ဟုတ်မှန်စွာ ကောင်းသော ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှု၏ ဝေဒနာစသော ကြွင်းခန္ဓာ ၄-ပါးလုံးတို့ကိုလည်း နည်းတူရှု၏။</p> <p>သူရဲကောင်းသည် မချွတ် စူးဝင်အောင် ပစ်နိုင်သကဲ့သို့ အရိယာတပည့်သည် အမှန်မြင်ခြင်း သမ္မာဒိဋ္ဌိရှိ၏၊ ထိုတပည့်သည် “ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲ ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း”ဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏။</p> <p>သူရဲကောင်းသည် အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်ခွဲနိုင်သကဲ့သို့ အရိယာ တပည့်သည် ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ် ဝိမုတ္တိဖိုလ် ရှိ၏၊ ထိုတပည့်သည် ကြီးစွာ သော မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာထုကို ဖောက်ခွဲနိုင်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဥပမာ နှီးနှောခြင်း အင်ကြင်းပင် နှင့် အတ္တဘော၊ မြစ်ရေ အယဉ်နှင့် သံသရာ အယဉ်၊ ကမ်းကူးလိုသော ယောက်ျားနှင့် ၆၂-ပါးသော မိစ္ဆာအယူကိုယူ၍ တည်သူ၊ အင်ကြင်းပင်၏ အပသန္တာန်၌ ပြေပြစ်စွာ ပြုချိန်နှင့် သာသနာပ၌ခြိုးခြံသောအကျင့်ကို ပြင်းထန်စွာယူချိန်၊ အတွင်း မစင်ကြယ် ချိန် နှင့် အတွင်း၌ သီလ မစင်ကြယ် ချိန်၊ အင်ကြင်းသားတုံး နစ်မြုပ်သကဲ့သို့ မိစ္ဆာယူသူ၏ သံသရာအယဉ်၌မြုပ်ပုံကို သိအပ်သည်။</p> <p>နိဗ္ဗာန်အထိ သွားပုံ၌ကား ကမ်းကူးလိုသော ယောက်ျား နှင့် ယောဂီ၊ အပ၌ ပြေပြစ်စွာပြုချိန်နှင့် ၆-ဒွါရတို့၌ စောင့်စည်းမှု ပြည့်စုံခြင်း၊ အတွင်း၌ ကောင်းစွာ သုတ်သင်သကဲ့သို့ အတွင်း၌ စင်ကြယ်သော သီလရှိခြင်း၊ ပဲ တက် ထိုးဝါး တပ်ခြင်း နှင့် ကိုယ်စိတ်၌ဖြစ်သော ဝီရိယကို ပြုခြင်း ချမ်းသာစွာ ကမ်းတဘက် သွားသကဲ့သို့ အစဉ်သဖြင့် သီလပြည့်၊ သမာဓိပြည့်၊ ပညာပြည့်ကာ နိဗ္ဗာန်သို့ သွားခြင်းကို မှတ် အပ်၏။</p> <p>ဆန်းကြယ်သော မြားအတတ်များ မြားနွယ်၊ မြားကြိုး၊ မြားပြာသာဒ်၊ မြားရေ ကန်၊ မြားကန့်လန့်ကာ၊ မြားပဒုမ္မာစသော အတတ်များတည်း၊ ယင်းတို့ကိုတတ်သော် ၃-မျိုးတို့ဖြင့်သာ မင်းအား ထိုက်သည်။</p> <h3>၇-မလ္လိကာဒေဝိသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် (ပသေနဒီမင်း၏) မလ္လိကာမိဖုရားသည် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီးဘုရားရှင်အား ဤလောက၌<br> <br>စာမျက်နှာ-670 <hr> (၁) အချို့ မာတုဂါမသည် အဆင်း မလှ၊ အသွင်လည်း မကောင်း၊ ရှုချင်ဖွယ် လည်း မရှိ၊ ဆင်းလည်း ဆင်းရဲ၏၊ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာလည်း မရှိ၊ အသုံးအဆောင် လည်းနည်း၏၊ တန်ခိုးလည်းနည်း၏၊ ထိုအဆင်း မလှခြင်းစသည်၏အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>(၂) အရှင်ဘုရား၊ အချို့ မာတုဂါမသည် အဆင်းမလှ၊ သို့သော်လည်း ကြွယ်ဝ၏၊ များသောဥစ္စာ အသုံးအဆောင်လည်း ရှိ၏၊ တန်ခိုးလည်း ကြီး၏၊ ထို၏ အကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>(၃) အချို့ မာတုဂါမသည် အလွန်အဆင်းလှ၏။ ရှုချင်ဖွယ်လည်း ရှိ၏၊ ကြည် လင်ဖွယ်လည်း ဖြစ်၏။ လွန်မြတ်သော အဆင်းအသွင်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သို့သော်လည်း ဆင်းရဲ၏၊ တန်ခိုးလည်း နည်း၏၊ ထို၏ အကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>(၄) အချို့ မာတုဂါမသည် အလွန်အဆင်းလှ၏၊ ကြွယ်လည်းကြွယ်ဝ၏၊ တန်ခိုး လည်း ကြီး၏၊ ထို၏အကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်းဟု လျှောက်၏။</p> <p>မလ္လိကာ၊ ဤလောက၌ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသကြီး၏၊ စိတ် ပင်ပန်းခြင်းများ၏၊ အနည်းငယ်ပြောဆိုကာမျှ ဖြစ်လျက်လည်း ကပ်ငြိတတ်၊ အမျက် ထွက်တတ်၊ ဖောက်ပြန်တတ်၊ ရန်ငြိုးထားတတ်၏၊ စိတ်ဆိုးခြင်း အမျက်ထွက်ခြင်း မနှစ်သက်ခြင်းကိုလည်း ထင်စွာပြု၏၊ ထိုမာတုဂါမသည် သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်၊ အဝတ်သင်္ကန်း၊ ယာဉ်၊ ပန်းနံ့သာ၊ နံ့သာပျောင်း၊ အိပ်ရာ နေရာ၊ ဆီမီးအဆောက်အဦကို မပေးလှူတတ်၊ ငြူစူခြင်း၊ ဣဿာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ရှိ၏၊ သူ တပါးတို့ လာဘ်ရခြင်း အရိုအသေခံရ၊ အလေးပြုခံရ၊ မြတ်နိုးခံရ၊ ရှိခိုးခံရ၊ အပူဇော် ခံရခြင်းတို့၌ ငြူစူပြစ်မှား၏၊ ငြူစူခြင်းကို ဖွဲ့၏ ထိုမာတုဂါမသည် ထိုဘဝမှ စုတေ၍ ဤလူ့ ဘဝသို့ အကယ်၍ ရောက်လာအံ့၊ ဖြစ်လေရာရာ ဘဝ၌ အဆင်းမလှ၊ ဆင်းရဲ၍ တန်ခိုးလည်း နည်း၏။</p> <p>၂။ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသကြီး၏၊ (လ) ထင်စွာပြုတတ်၏၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည်ကို ပေးလှူတတ်၏၊ ငြူစူခြင်းနှင့် ယှဉ်သော စိတ် မရှိ၊ သူတပါးတို့ လာဘ်ရခြင်းစသည်တို့၌ မငြူစူ၊ မပြစ်မှား၊ ငြူစူခြင်းဖြင့် မဖွဲ့၊ ထို မာတုဂါမ သေ၍ လူလာဖြစ်အံ့၊ အဆင်းမလှသော်လည်း ကြွယ်ဝ။ တန်ခိုးလည်း ကြီး၏။</p> <p>၃။ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသမကြီး၊ (လ) ထင်စွာမပြုတတ်၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည်ကိုကား မပေးလှူတတ်၊ ငြူစူခြင်းနှင့် ယှဉ်သော_</p> <p>စာမျက်နှာ-671 <hr> စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူတပါးတို့ လာဘ်ရခြင်းစသည်တို့၌ ငြူစူတတ်၏၊ ပြစ်မှားတတ်၏၊ ငြူစူခြင်းဖြင့် ဖွဲ့တတ်၏၊ ထိုမာတုဂါမ သေ၍ လူလာဖြစ်အံ့၊ အဆင်း လှသော်လည်း ဆင်းရဲ၏၊ တန်ခိုးလည်း နည်း၏။</p> <p>၄။ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသမကြီး၊ (လ) ထင်စွာ မပြုတတ်၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့အား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည်ကိုလည်း ပေးလှူတတ်၏၊ ငြူစူခြင်းနှင့်ယှဉ်သော စိတ်မရှိ၊ (လ) ငြူစူခြင်းဖြင့် မဖွဲ့၊ ထိုမာတုဂါမသည် သေ၍လူလာဖြစ်အံ့၊ အဆင်းလည်း လှ၏၊ ကြွယ်လည်း ကြွယ်ဝ၏၊ တန်ခိုးလည်း ကြီး၏၊ ဤကား ထိုသို့ ဖြစ်ခြင်း၏ အကြောင်းအထောက်အပံ့ပေတည်းဟု မိန့်။</p> <p>ထိုအခါ မိဖုရားက ဘုရားရှင်အား’အရှင်ဘုရား၊ တပည့်တော်သည် တပါးသော ဘဝ၌ အမျက်ကြီးခဲ့ဖူးလေယောင် တကား၊ စိတ်ပင်ပန်းခြင်းများခဲ့လေယောင်တကား၊ အနည်းငယ် ပြောဆိုကာမျှဖြင့်လည်း ငြိကပ်ခဲ့၊ အမျက်ထွက်ခဲ့၊ ဖောက်ပြန်ခဲ့၊ ရန်ငြိုး ထားခဲ့လေယောင်တကား၊ စိတ်ဆိုးခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်း၊ မနှစ်သက်ခြင်းကို ထင်စွာ ပြုခဲ့ဖူးလေယောင်တကား၊ အရှင်ဘုရား၊ ထိုတပည့်တော်သည် ယခုဘဝ၌ အဆင်းမလှ၊ အသွင်မကောင်း၊ ရှုချင်ဖွယ်မရှိ။</p> <p>တပည့်တော်သည် တပါးသောဘဝ၌ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည် ကို လှူခဲ့ဖူးလေယောင် တကား၊ ထိုတပည့်တော်သည် ယခုဘဝ၌ ကြွယ်ဝပါ၏၊ များ သောဥစ္စာ အသုံးအဆောင် ရှိပါ၏။</p> <p>တပည့်တော်သည် တပါးသောဘဝ၌ ငြူစူစိတ် မရှိယောင်တကား၊ သူ့တပါးတို့ လာဘ်ရခြင်းစသည်တို့၌ မငြူစူ မပြစ်မှားတတ်၊ ငြူစူခြင်းဖြင့် မနှောင်ဖွဲ့တတ်သည် ဖြစ်ခဲ့ဖူးယောင် တကား၊ ထိုတပည့်တော်သည် ဤဘဝ၌ တန်ခိုးကြီးပါ၏၊ ဤမင်း၏ နန်းတော်၌ ရှိကုန်သော မင်းသမီး၊ ပုဏ္ဏား သတို့သမီး၊ သူကြွယ်သတို့သမီးအပေါင်း တို့ကို ထိုတပည့်တော်သည် အစိုးရခြင်းဖြင့် အကြီးအမှူးအဖြစ်ကို ပြုရပါ၏။</p> <p>ထိုတပည့်တော်သည် ယနေ့မှစ၍ အမျက်မကြီးတော့ပါအံ့၊ များသော စိတ်ပင်ပန်း ခြင်း မရှိတော့ပါအံ့၊ (လ) ထင်စွာမပြုပါအံ့၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော် စသည်ကို ပေးလှူပါအံ့၊ ငြူစူစိတ် မဖြစ်ပါတော့အံ့၊ (လ) မဖွဲ့ပါအံ့၊ တရားတော်သည် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် ရှိပါ၏စသည်လျှောက်ထား သရဏဂုံတည်၊ ဥပါသိကာမ အဖြစ် ခံယူသည်။</p> <h3>၈-အတ္တန္တပသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်မှာ‘ဤလောက၌ အချို့ပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ် ကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်၏၊ အချို့သူသည် သူတပါးတို့ကို<br> <br>စာမျက်နှာ-672 <hr> ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်၏၊ အချို့သူသည် မိမိ သူတပါး ၂-ဦးကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်ခြင်း၌ အားထုတ်တတ်၏၊ အချို့ သူသည် ၂-ဦးသားကို မပူပန် စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားမထုတ်တတ်၊ ထိုစတုတ္ထပုဂ္ဂိုလ်သည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ သာလျှင် ဆာလောင်ခြင်း တဏှာမရှိသည်၊ ကိလေသာမှ ငြိမ်းအေးသည်၊ အေးချမ်း သည်ဖြစ်၍ ဈာန်မဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို ခံစားလျက် မြတ်သော အတ္တဘောဖြင့် နေ၏။</p> <p>(၁) မိမိကိုယ်ကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်သူ ဟူသည်-ဤ လောက၌ အချို့သူသည် အဝတ်မဝတ်ဘဲနေ၊ လွတ်လပ်စွာကျင့်၊ လက်ဖြင့် မစင်ကိုသုတ်၊ လာပါဆိုသူ၏ဆွမ်းကိုမခံ၊ ရပ်ပါဦးဆိုသူ၏ဆွမ်း၊ မိမိမရောက်မီ ယူလာသော ဆွမ်း၊ ရည်စူး၍ ပြုသောဆွမ်း၊ ဖိတ်ဆွမ်း၊ အိုးဝမှ ကော်၍ လောင်းဆွမ်း၊ တောင်းဝမှ ဆွမ်း၊ တံခါး ခြံခြား၍ လောင်းဆွမ်း၊ တုတ်ခြားလောင်းဆွမ်း၊ ကျည်ပွေ့ ခြားဆွမ်း၊ ၂-ယောက်စားနေစဉ် လောင်းဆွမ်း၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်လောင်းဆွမ်း၊ နို့တိုက် ဆဲ လောင်းဆွမ်း၊ ယောက်ျားနှင့် နှီးနှောနေသော မိန်းမလောင်းဆွမ်း၊ ဆော်ဩစု လောင်းဆွမ်း၊ ခွေးမျှော်နေရာမှ ဆွမ်း၊ ယင်အံ့ရာမှ ဆွမ်းကို မခံ၊ ငါး အမဲမစား၊ သေအရက်မသောက်၊ ဖွဲ၌မြှုပ်သော ဆေးရည်မသောက်၊ တအိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ တလုတ်သာ စား၊ (လ) ၇-အိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ ၇-လုတ်သာစား၊ ဆွမ်းလောင်း ခွက် ငယ် တခုစာဖြင့်လည်း ရောင့်ရဲ၊ (လ) ၇-ခုစာဖြင့်လည်း ရောင့်ရဲ၊ တရက်ခြားလည်း အစာ စား၊ (လ) ၇-ရက်ခြားလည်း စား၊ ဤနည်းဖြင့် လခွဲ တကြိမ်တိုင်အောင် လည်း ဤသဘောရှိသော ရက်ပိုင်းခြား၍ စားခြင်းအကျင့်ကို ကျင့်လျက် နေ၏။</p> <p>ထိုသူသည် ဟင်းရွက်စိမ်းကိုသော်လည်း စားနေ၏၊ ပျောင်းဆန်၊ ကျိတ်သီးဆန်၊ သားရေဖတ်အစအန၊ မှော်၊ ဖွဲနုကိုသော်လည်း စားနေ၏၊ ထမင်းရည်သောက်၊ နှမ်း မုန့်ညက်စား၊ မြက်၊ နွားချေးကိုသော်လည်း စားနေ၏၊ တောသစ်မြစ်သစ်သီးကို စား လျက် ကြွေကျသော သစ်သီးကို စားလျက် မျှတ၏။</p> <p>ထိုသူသည် ပိုက်ဆံလျှော် အဝတ်ကိုလည်း ဝတ်၏၊ ရောနှောရက်သော အဝတ် လူသေကောင်မှ အဝတ်၊ ပံ့သကူအဝတ်၊ သစ်ခေါက်အဝတ်၊ သစ်နက်ရေ သစ်နက် ရေမျှင်အဝတ်၊ သမန်းမြက်အဝတ်၊ လျှော်တေအဝတ်၊ ပျဉ်ချပ်အဝတ်၊ ဆံခြည်ကမ္ဗလာ၊ သားမြီးကမ္ဗလာ၊ ခင်ပုပ်ငှက်တောင် အဝတ်ကိုလည်း ဝတ်၏၊ ဆံမုတ်ဆိတ်ကိုလည်း နုတ်၏၊ နုတ်ခြင်းအမှုကိုလည်း အားထုတ်၏။ အထိုင်ပယ်၍ ရပ်လျက်လည်းနေ၏၊ ဆောင့် ကြောင့်လည်း ထိုင်၏၊ ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်မှုကိုလည်း အားထုတ်၏၊ ဆူးအခင်းပေါ်၌ လည်း နေ၏၊ အိပ်၏၊ ညနေချမ်းလျှင် ၃-ကြိမ်မြောက် ရေသို့ ဆင်းခြင်းအမှုကို အားထုတ်နေ၏၊ ဤနည်းအားဖြင့် ဤသဘောရှိသော များပြားသော ကိုယ်ကို လွန်စွာ ပူပန်စေခြင်း အဖန်ဖန် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်နေ၏၊ ဤသို့ အားထုတ်သူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-673 <hr> (၂) သူတပါးကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်သူဟူသည်’ဤ လောက၌ အချို့သူသည် သိုးကိုသတ်၏၊ ဝက်၊ ငှက်၊ သားငါးကို သတ်၏၊ ကြမ်း ကြုတ်၏၊ ခိုးတတ်၏၊ ခိုးသူကို နွားကို သတ်တတ်၏၊ အချုပ်ထောင်ကို စောင့်တတ် ၏၊ ထိုမှတပါး ကြမ်းကြုတ်မှုအားလုံးကို ပြု၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၃) မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသားကို ပူပန်စေတတ်၊ ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ် သူဟူသည်’အချို့သူသည် ရေ မြေကို အစိုးရသော ဦးထိပ်၌ အဘိသိက်သွန်းလောင်း အပ်ပြီးသော မင်းသော်လည်းကောင်း၊ ဥစ္စာအနှစ် များစွာရှိသော ပုဏ္ဏားသော်လည်း ကောင်း ဖြစ်၏။ ထိုသူသည် မြို့၏ အရှေ့အရပ်၌ ယဇ်တင်းကုပ်အသစ်ကို ပြုစေ၍ ဆံမုတ်ဆိတ်ကို ပယ်စေ၍ ခွာနှင့်တကွသော သစ်နက်ရေကို ဝတ်၍ ထောပတ်ဆီဖြင့် ကိုယ်ကိုသုတ်လိမ်း၍ သားချိုဖြင့် ကျောက်ကုန်းကို အယားဖျောက်လျက် ယဇ်တင်း ကုပ်သို့ မိဖုရား ပုရောဟိတ်ပုဏ္ဏားနှင့်အတူ ဝင်၏။</p> <p>ထိုသူသည် ထိုယဇ်တင်းကုပ်၌ အခင်းမရှိသော နွားချေးစို လိမ်းကျံသော မြေ၌ အိပ်၏၊ အမိနှင့် အဆင်းတူသော နွားငယ်ရှိသော တကောင်သောနွားမ၏ နို့တခု နို့ရည်ဖြင့် မင်းသည် မျှတ၏၊ ၂-ခုမြောက်နို့ရှိနို့ရည်ဖြင့် မိဖုရားသည် ၃-ခုမြောက် ရှိ နို့ရည်ဖြင့် ပုရောဟိတ်ပုဏ္ဏားသည် မျှတ၏၊ ၄-ခုမြောက်နို့ရှိ နို့ရည်ဖြင့် မီးပူဇော် ၏၊ ကြွင်းနို့ရည်ဖြင့် နွားငယ်သည် မျှတ၏၊ ထိုမင်းက ဤမျှလောက်သော နွားလား နွားငယ် နွားမငယ် သိုး ဆိတ် မြင်းတို့ကို ယဇ်ပူဇော်ရန် သတ်ကြကုန်လော့၊ သစ်ပင် တို့ကို ယဇ်တိုင်အလို့ငှာ ဖြတ်၍ နေရာမြက်တို့ကို အကာအရံ အခင်းပြုရန် ရိတ်ဖြတ်ကြ” ဟု ဆို၏၊ ထိုမင်း၏ ကျွန် အစေအပါး အမှုလုပ်တို့သည်လည်း မင်းဒဏ်ဖြင့် ခြိမ်း ခြောက်အပ် ဘေးဖြင့် ခြိမ်းခြောက်အပ်ကုန်သည် ဖြစ်၍ မျက်ရည်ရွှဲစို ငိုယိုကုန်လျက် ယဇ်ပူဇော်ရန် အသိုင်းအဝိုင်းတို့ကို ပြုကုန်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၄) ၂-ဦးသားကို မပူပန်စေတတ်၊ ပူပန်စေခြင်း၌ အားမထုတ်တတ်သည်ဖြစ်၍ မျက်မှောက်ဘဝ၌သာ တဏှာမရှိ ငြိမ်းအေးသောငြိမ်းအေးသည်ဖြစ်၍ ချမ်းသာကို ခံစား လျက် မြတ်သော အတ္တဘောဖြင့် နေသူဟူသည်- ဤလောက၌ အရဟံစသော ဂုဏ် ၉-ပါးသခင် ဘုရားရှင်သည် ပွင့်တော်မူလာ၏၊ ထိုဘုရားရှင်သည် နတ်လောကနှင့် လူလောကကို ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ဟောကြားတော်မူ၏၊ ထို ဘုရားရှင်သည် အစ အလယ် အဆုံး ကောင်းခြင်းရှိသော အနက်သဒ္ဒါနှင့် ပြည့်စုံ သော တရားတို့ကိုဟော၍ အလုံးစုံ စင်ကြယ်ပြည့်စုံသော အကျင့်မြတ်ကို ပြတော်မူရာ တရားနာရသောကြောင့် သူကြွယ် သူကြွယ်သား အခြားမျိုးရိုး ဇာတ်ရှိသူ တဦးဦး သည် ဘုရားရှင်၌ ယုံကြည်မှုကိုရ၍ “လူ့ဘောင်၌ နေရခြင်းသည် ကျဉ်းမြောင်း၏ ကိလေသာ သရာ လမ်းကြောင်းဖြစ်၏၊ ရဟန်းအဖြစ်သည် လွင်ပြင်နှင့်တူ၏၊ လူ့ ဘောင်၌နေသောသူသည် အကျင့်မြတ်ကို စစ်စစ် ပြည့်စုံ စင်ကြယ်စွာ ခရုသင်းပွတ်သစ်နှင့်တူစွာ</p> <p>စာမျက်နှာ-674 <hr> ကျင့်ဖို့မလွယ်၊ ငါသည် ဆံမုတ်ဆိတ်ပယ်ပြီး ဖန်ရည်ဆိုးအဝတ်ဝတ်၊ လူ့ဘောင်မှ ရဟန်း ဘောင်ဝင်ရမူ ကောင်းလေစွ”ဟု ဆင်ခြင်၏။ ထိုသူသည် နောင်အခါ ဥစ္စာ အနည်း အများ ဆွေမျိုး အနည်း အများကိုစွန့်၍ ဆံမုတ်ဆိတ်ပယ်၊ ဖန်ရည်ဆိုး အဝတ်ဝတ် ရဟန်းပြု၏။</p> <p>ထိုသူရဟန်းပြုပြီးသော် ရဟန်းတို့၏ အဓိသီလသိက္ခာ ပညတ်အပ်သော သိက္ခာ ပုဒ်သို့ ရောက်သည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်မသတ်၊ တုတ် လက်နက်ကို ချထားပြီးဖြစ်၏၊ ရှက်၍ သနားတတ်၏၊ သတ္တဝါအားလုံး၏ စီးပွားကို လိုလားနေ၏၊ မပေးဘဲ မခိုးမဝှက်၊ စင်ကြယ်သော ကိုယ်ဖြင့် နေ၏၊ မမြတ်သော ယုတ်သော ရွာသူတို့၏ အလေ့ မေထုန်မှု မပြု၊ အမှားမပြော၊ မှန်သောစကားချင်း ဆက်စပ်စေ၏၊ တည်တံ့ ယုံကြည်ထိုက်သော စကားရှိ၏၊ လောကကိုမလှည့်စားတတ်၊ ကုန်းစကားမပြော၊ ကွဲ ပြားအောင် ဤသူ ထိုသူထံမှ နားထောင်၍ ထိုသူဤသူထံ၌ မပြောတတ်၊ ကွဲလွဲသူ များကို စပ်ပေးတတ်၊ ညီညွတ်သူများကို အားပေးတတ်၏၊ ညီညွတ်ခြင်း၌ မွေ့လျော် ပျော်ပိုက်၏၊ ညီညွတ်ကြောင်း စကားကို ဆိုလေ့ရှိ၏၊ ကြမ်းတမ်းသော စကား မပြော၊ အပြစ်ကင်း၍ နားချမ်းသာသောနှစ်လိုဖွယ်ရှိ၍ နှလုံးသို့ သက်ဝင်သော ယဉ် ကျေး၍ လူများနှစ်သက်ဖွယ်ရှိသော စကားကိုသာ ဆို၏၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို မဆို၊ သင့်သောအခါ၌ ဟုတ်သည်ကိုသာ အကျိုးနှင့် စပ်သည်ကိုသာ တရားနှင့် စပ် သည်ကိုသာ အဆုံးအမနှင့် စပ်သည်ကိုသာ ဆိုလေ့ရှိ၏။ သင့်သော အခါ၌ အကြောင်း နှင့်တကွ အပိုင်းအခြားရှိသော စီးပွားနှင့် စပ်သော မှတ်သားလောက်သော စကားကို ဆိုလေ့ရှိ၏။</p> <p>ထိုသူသည် မျိုးစေ့သစ်ပင်အပေါင်းကို မဖျက်ဆီး၊ ဆွမ်းတထပ်သာ စား၍ ည စာမစား၊ နေလွဲသောအခါ မစား၊ ကခြင်း သီခြင်း တီးမှုတ်ခြင်း ပွဲကြည့်ခြင်း မပြု၊ ပန်းပန်ခြင်း၊ နံ့သာခြယ်ခြင်း နံ့သာပျောင်း လိမ်းခြင်း မပြု၊ မြင့်မြတ်သော နေရာ မနေ၊ ရွှေငွေမခံယူ၊ ကောက်စေ့၊ အသားစိမ်း မိန်းမပျို အို၊ ကျွန်မိန်းမ ယောက်ျား ဆိတ် သိုး ကြက် ဝက် ဆင် နွား မြင်း မြည်း လယ်ယာ မခံယူ၊ တမန် အစေအပါးမှု မပြု၊ ရောင်းဝယ် ချိန်စဉ်းလဲ အသပြာစဉ်းလဲ ခြင်တွယ် တိုင်းတာစဉ်းလဲမှု မပြု၊ တံစိုး ယူ လှည့်ဖြား အတုပြုခြင်းဟူသော ကောက်ကျစ်မှု မပြု၊ ဖြတ်၊ သတ်၊ နှောင်ဖွဲ့၊ ခရီးသွားလု၊ ရွာနိဂုံးဖျက်၊ ဒမြတိုက်မှု မပြု။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ကိုယ်ကိုမျှတစေနိုင်ရုံသော သင်္ကန်း၊ ဝမ်းကိုမျှတစေနိုင်သော ဆွမ်း ဖြင့် ရောင့်ရဲ၏၊ သွားလေရာသို့ ပါမြဲ ပရိက္ခရာမျှသာ တပါတည်း ယူသွား၏၊ အတောင်ရှိသော ငှက် သည် ပျံလေရာရာသို့ မိမိအတောင်သာ ဝန်ရှိသည် ဖြစ်၍ ပျံသကဲ့သို့တည်း၊ မြတ်သော ဤသီလအစုနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မိမိသန္တာန်၌ အပြစ်မရှိသော ချမ်းသာကို ခံစားရ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-675 <hr> ထိုရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် အဆင်းကို မြင်သော် ယောက်ျားမိန်းမစသော သဏ္ဌာန် နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ လက်ခြေစသောအင်္ဂါ ပြုံးရယ်ဟန်စသော အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ စက္ခုနြေ မစောင့်စည်းခဲ့လျှင် မစောင့်စည်းခြင်းကြောင့် အဘိဇ္ဈာ ဒေါမ နဿဟူသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များသည် ထိုမစောင့်စည်းသူကို လိုက်၍ နှိပ်စက် ကုန်ရာ၏။ ထို့ကြောင့် ထိုစက္ခုနြေကို စောင့်စည်းဖို့ ကျင့်၏၊ စောင့်စည်း၏၊ စောင့် စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။ (နားစသည်ဖြင့် အသံစသည်ကို ကြားရာ၌လည်း နည်းတူ။) ထိုရဟန်းသည် ဤမြတ်သော ဣန္ဒြေ ၆-ပါးကို စောင့်စည်းခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသည် ဖြစ်၍ မိမိသန္တာန်၌ ကိလေသာနှင့် မရောသော ချမ်းသာကို ခံစားရ၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ရှေ့သို့ တက်ရာ နောက်သို့ ဆုတ်ရာ တူရှုကြည့်ရာ တစောင်းကြည့်ရာ ကွေးရာ ဆန့်ရာ ဒုကုဋ် သပိတ်သင်္ကန်းကို ဆောင်ရာ စားရာ သောက်ရာ ခဲရာ လျက်ရာ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်စွန့်ရာ သွားရာ ရပ်ရာ ထိုင်ရာ အိပ်ရာ နိုးရာ ပြောရာ ဆိတ် ဆိတ်နေရာ၌ ဆင်ခြင်လျက် ပြုလေ့ရှိ၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ဤမြတ်သော သီလအစု ရောင့်ရဲခြင်း ဣန္ဒြေကို စောင့်စည်းခြင်း သတိသမ္ပဇဉ်တို့နှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍ ဆိတ်ငြိမ်သော ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာကို မှီဝဲ ၏၊ တော သစ်ပင်ရင်း တောင်ချောက် တောင်စောင်း သင်္ချိုင်း တောအုပ် လွင်ပြင် ကောက်ရိုးပုံကို မှီဝဲ၏၊ ထိုရဟန်းသည် ဆွမ်းခံပြန် ဆွမ်းစားပြီးနောက် တင်ပျဉ်ခွေပြီး ကိုယ်ကို ဖြောင့်မတ်စွာထား ကမ္မဋ္ဌာန်းရှေးရှု သတိကို ဖြစ်စေလျက် ထိုင်၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးဟူသော လောက၌ အဘိဇ္ဈာပယ်၍ အဘိဇ္ဈာ ကင်းသော စိတ်ဖြင့် နေ၏၊ အဘိဇ္ဈာမှ စိတ်ကို စင်ကြယ်စေ၏၊ ဗျာပါဒ ထိနမိဒ္ဓ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ဝိစိကိစ္ဆာတို့ကိုလည်း နည်းတူပယ်၍ စိတ်ကို စင်ကြယ်စေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် စိတ်၏ ညစ်ညူးကြောင်းဖြစ်၍ ပညာအားနည်းအောင် ပြုတတ်ကုန်သော ဤအပိတ် အပင် နီဝရဏတရား ၅-ပါးတို့ကို ပယ်၍ ကာမတို့မှ ဆိတ်၍သာလျှင် (လ) စတုတ္ထ ဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏။</p> <p>ဤသို့ တည်ကြည်သောစိတ်သည် စင်ကြယ်ဖြူစင်လတ်သော် အညစ်အကြေးကင်း ညစ်ညူးခြင်းကင်းလတ်သော် နူးညံ့၍ ပြုဖို့သင့်လျော်လတ်သော် တည်တံ့၍ မတုန် လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်လတ်သော် ရှေး၌ဖြစ်ဖူးသော ဘဝကိုအောက်မေ့၍သိသော ပုဗ္ဗေ နိဝါသာနုဿတိဉာဏ်၊ သတ္တဝါတို့၏ သေခြင်းဖြစ်ပေါ်ခြင်းကိုသိသော စုတူပပါတ ဉာဏ်၊ အာသဝေါ ကုန်စေတတ်သော အာသဝက္ခယဉာဏ် အလို့ငှာ စိတ်ကို ရှေးရှု ပို့ဆောင်၏၊ ညွတ်စေ၏။ ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက် ကြောင်း အကျင့်တည်း၊ ဤသည်တို့ကား အာသဝေါတရားတို့တည်း၊ (လ) အာသဝေါ တရားတို့ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-676 <hr> ဤသို့ သိမြင်သော ထိုရဟန်း၏စိတ်သည် ကာမ ဘဝ အဝိဇ္ဇာ အာသဝတို့မှ လွတ် မြောက်၏။ လွတ်ပြီးသော် “လွတ်ပြီ”ဟု အသိဉာဏ်ဖြစ်ပေါ်၏။ “ပဋိသန္ဓေနေမှုကုန်ပြီ၊ အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးပြီးပြီ၊ မဂ်ကိစ္စကို ပြုပြီးပြီ၊ ဤမဂ်ကိစ္စအလို့ငှာ တပါးသော ပြုဖွယ်မရှိတော့ပြီ”ဟု သိ၏။ ဤသူတည်း၊ ဤ ၄-ယောက်တို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>တရားနာသူ သူကြွယ် မာန်ကျအရေအတွက်များသူတို့မှာ-သူကြွယ်တို့သာတည်း၊ ချဲ့’မင်းမျိုးမှ ရဟန်းပြုသူများ ဇာတ်ကိုစွဲ၍လည်းကောင်း၊ ပုဏ္ဏားမျိုးမှ ရဟန်းပြုသူ များကမူ မန္တန်ကိုစွဲ၍လည်းကောင်း မာနရှိကြသည်။ ယုတ်ညံ့သောအမျိုးမှ ရဟန်း ပြုသူများမူ မိမိဇာတ်နိမ့်၍ တရား၌ တည်ဖို့မလွယ်။ သူကြွယ်မျိုး သူငယ်တို့ကား ချွေးဒီးဒီးကျ ကျောက်ကုန်းဆားပေါက်အောင် ထွန်ယက်ကြရ၊ မာနကင်းကြသည်၊ စွမ်းအားရှိသမျှ ပရိယတ် ပဋိပတ် အားထုတ် အရဟတ္တဖိုလ်၌ တည်နိုင်ကြသည်။ အခြားအမျိုးမှ ရဟန်းပြုသူများထက်လည်း များကြ၏။ ထို့ကြောင့် ပဌမ ညွှန်ပြ သည်။</p> <p>အိမ်ထောင်သည်ဘဝ ကျဉ်းမြောင်း လင်မယား ၂-ဦး အတောင် ၆၀-ရှိသော အိမ်၌ ယူဇနာတရာအတွင်း နေရစေကာမူ တဏှာဖြင့် ကျဉ်းသေးသည်သာ၊ ရဟန်း သည်ကား ရတနာ ပြာသာဒ် ဗိမာန်စသည်တို့၌ တံခါးပိတ်နေရစေကာမူ မကပ်ငြိ မတွယ်တာ၍ လွင်တီးခေါင်ပမာ ကျယ်ဝန်းသည်သာ။ တနည်း – လူ့ဘဝကား ကုသိုလ်ပြုဖို့ ချမ်းသာစွာ အခွင့်မသာ၊ ရဟန်းဘဝသာ အခွင့်သာသည်။ ဤသို့ ကျဉ်း ကျယ် မှတ်သင့်သည်။</p> <p>ဥစ္စာဆွေး နည်း များ ဥစ္စာ ၁ဝဝဝ-အောက် နည်း၍ တထောင်မှစ များ သည်။ ဆွေမျိုး ၂၀-အောက်နည်း၍ ၂၀-မှစ၍ များသည်။</p> <p>ဆွမ်းတနပ်သာစား နံနက်စာ ညစာ ၂-မျိုးတွင် နံနက်စာကို မွန်းတည့်ဖြင့်ပိုင်း ခြားအပ်၏၊ နေ့လယ်မှစ၍ နောက်နေ့အရုဏ်အထိ ညစာမည်သည်။ ထို့ကြောင့် မွန်း မတိမ်းမီ ၁၀-ကြိမ်စားသော်လည်း တနပ်သာ စားသည်မည်သည်။</p> <p>ကျွန်မိန်းမ ယောက်ျားမအပ် ... ကပ္ပိယကာရက အာရာမ်စောင့်အဖြစ်ကား ခံယူကောင်း သည်။</p> <p>ချိန်စဉ်းလဲ ၄-မျိုး အလေး ၂-ခု အသွင်တူထား၍ ယူလျှင်အကြီးဖြင့်ပေးလျှင် အငယ် ဖြင့်ချိန်ပေးသော အသွင်တူဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း ရူပကူဋ၊ ယူလျှင် နောက်ဘက်၌ လက်ဖြင့် ချိန်ကိုနှိပ်၊ ပေးလျှင် ရှေးဘက်၌ နှိပ်ပေးခြင်းဟူသော အစိတ်အင်္ဂါဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း အင်္ဂကူဋ၊ ယူလျှင် အရင်း၌ ကြိုးကိုကိုင်ပေးလျှင် အဖျား၌ကိုင်ပေးခြင်း ဟူသော ကိုင်ခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-677 <hr> ဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း ဂဟဏကူဋ၊ ချိန်ကိုအခေါင်းဖောက်၊ အတွင်း၌ သံမှုန့်ထည့်ကာ ယူလျှင် သံမှုန့်ကို နောက်ဘက်ရောက်စေ ပေးလျှင် ရှေ့ဘက်ရောက်စေခြင်းဟူသော ဖုံးကွယ်ခြင်း ဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း ပဋိစ္စန္နကူဋတို့တည်း။</p> <p>အသပြာစဉ်းလဲပြုပုံ ရွှေခွက်တခု၊ ရွှေရောင်တောက်သော ကြေးခွက် ၂-ခု၊ ၃-ခု ပြုကာ ဇနပုဒ်သွား၍ရောင်းသည်၊ ဝယ်သူက ခွက်အားလုံး ဈေးတူပင် ပေးလိုကြသည်၊ သို့သော် “ရွှေစစ် မစစ်သိလိုကြောင်း”ဆိုရာ “စမ်းသပ်ပြီးမှ ယူကြ”ဟု ပြောပြီး ရွှေခွက် ကိုသာ မှတ်ကျောက်တင်ပြ ခွက်အားလုံး ရောင်းလိုက်သည်။</p> <p>ခြင်တွယ်တိုင်းတာစဉ်းလဲ ၃-မျိုး ထောပတ်ဆီစသည်တို့ကို ယူလျှင် အောက်၌ အပေါက်ရှိသော ခြင်ခွက်ဖြင့် “ဖြေးဖြေးလောင်းပါ”ဟု ဆိုပြီး မိမိ၏ခံခွက်ထဲ များစွာ ယိုကျအောင်ယူ၏၊ ပေးလျှင် အပေါက်ပိတ် မြန်မြန်ခြင်ပေးခြင်း ဟူသော အတွင်းဖျက် ခြင်း ဟဒယဘေဒ၊ နှမ်းဆန်စသည်တို့ကို ခြင်သောအခါယူလျှင် ဖြေးဖြေး အဦးကိုတက် စေ၍ (စတုတ်တိုက်၍) ယူ၏၊ ပေးလျှင် မြန်မြန်အဦးကိုတက်စေ၍ ပေးခြင်းဟူသော အဦးကိုဖျက်ခြင်း သိခါဘေဒ၊ လယ်ယာမြေတိုင်းသောအခါ လက်ဆောင်မရလျှင် လယ်ကိုငယ်သော်လည်း ကြီးအောင်ပြုတိုင်းခြင်းဟူသော ကြိုးကိုဖျက်ခြင်း ရဇ္ဇူဘေဒ တို့တည်း။</p> <p>လှည့်ဖြားခြင်းဝဥန ထိုထိုအကြောင်းတို့ဖြင့် သူတပါးတို့အား လှည့်ဖြားခြင်း တည်း၊ ဝတ္ထုမှာ- မုဆိုးသည် သမင်ကြီးငယ် ၂-ကောင်ကို ယူအလာ သေသောက်ကြူး ကမ်း၍ အကြီး ၂-ကျပ်၊ အငယ် ၁-ကျပ်ဟု ပြောလိုက်သည်၊ ငွေ ၁-ကျပ်ပေးပြီး သမင်ငယ်ကို သေသောက်ကြူးဝယ်ပြီးမှ တဖန် အငယ်မစားလောက်၊ အကြီးပေးပါ ဟု ဆိုပြန်ရာ ငွေ ၂-ကျပ် မုဆိုးကတောင်းသည်၊ သေသောက်ကြူးက ယခင် တကျပ် ပေးပြီးပြီ၊ ယခုတကျပ်တန် သမင်ငယ်ယူ ပေါင်း ၂-ကျပ်ဖြစ်ပြီဟု ဆိုပြီး သမင်ကြီးယူ သွားသည်၊ မုဆိုးလူအကား အကြောင်းမှားကို အကြောင်းမှန်ထင်ပြီး ပေးလိုက်သည်။</p> <p>အတုပြုခြင်းနိကတီ အားထုတ်၍ လည်းကောင်း၊ လှည့်ပတ်၍လည်းကောင်း၊ ပတ္တမြားဟုတ်သည်ကို ပတ္တမြား၊ ရွှေမဟုတ်သည်ကို ရွှေဟု အတုပြု၍ လှည့်ဖြားခြင်း တည်း။</p> <p>ပရိက္ခရာ ၈-ပါး ပစ္စည်း ၄-ပါးတို့၌ ရရသမျှဖြင့် ရောင့်ရဲမှု ၁၂-ပါးရှိသော ရဟန်းအား သင်္ကန်း ၃-ထည် သပိတ်၊ တံပူ ဖြတ်ရန် ပဲခွပ်၊ အပ်၊ ခါးပန်းကြိုး၊ ရေစစ်၊ ဤ ၈-ပါးသင့်သည်၊ ကိုယ်နှင့်ဝမ်းကို မျှစေရုံသာ ရှိ၏၊ မပိုပါ။</p> <p>ပရိက္ခရာ ၉-ပါးစသည် အိပ်ရာဝင်သော ရဟန်းအား အိပ်ရာလွှမ်း အဝတ်သည် လည်းကောင်း၊ သံကောက်သော့သည်လည်းကောင်း မထည့် ၉-ပါး၊ နိသီဒိုင်သားရေပိုင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-678 <hr> ထည့် ၁၀-ပါး၊ တောင်ဝှေးဆီကျည်တောက်ထည့် ၁၁-ပါး၊ ယီး ဖိနပ်ထည့် ၁၂-ပါး၊ ဤအားလုံးကို ဆောင်သော်လည်း အလိုကြီးသည် ဝန်ကြီးသည် မဆိုအပ်။</p> <p>ပရိက္ခရာ ၈-ပါး တပါတည်းယူသွား ... ငါ့ကျောင်း ငါ့ဒကာ မစွဲတော့ဘဲ ညို့ လွှတ်သောမြားပမာ လိုသောတော တောင် သစ်ပင်သို့ သွားနိုင်သည်၊ ရပ်နိုင် နေနိုင် သည်၊ အဖော်မရှိပါ၊ အရပ် ၄ မျက်နှာလုံး မည်သူအားမျှ မထိခိုက် ဘေးရန်အားလုံး လည်း သည်းခံနိုင်သည်၊ ကြံ့ချိုပမာဖြစ်တော့၏။</p> <p>ငှက်သည် လိုရာသို့ပျံ ဤအရပ်၌ သစ်ပင်မှည့်သည်ဟုကြား အရပ်မျိုးစုံမှ ငှက်များ လာကြ စားကြ ယနေ့ နက်ဖြန်ဖို့ မထားကြ၊ အသီးကုန်လျှင် သစ်ပင်ကိုစောင့်မနေကြ၊ အစောင့်မထားကြဘဲ ထိုသစ်ပင်၌ မတွယ်တာ လိုရာသို့ ငှက်များသွားကြသလို ရဟန်း လည်း ဤအတိုင်းဖြစ်သင့်သည်။</p> <p>တောရပုဂ္ဂိုလ်မှန်လျှင် ပြည့်စုံရမည့် အကြောင်း ၄-ပါးမှာ- သီလ၊ ရောင့်ရဲမှု၊ ဣန္ဒြေစောင့်စည်းမှု၊ သတိသမ္ပဇဉ်တို့တည်း။ ဤ၄-ပါး မပြည့်စုံလျှင် တိရစ္ဆာန်များ၊ မုဆိုးများနှင့်နေသလို ဖြစ်တော့သည်၊ တောစောင့်နတ်များ ခြောက်လှန့်ရိုက်ပုတ် ထွက်ပြေးအောင်အပြုခံရ မကောင်းသတင်းဖြစ်ရမည်၊ အကြောင်း ၄-ပါးပြည့်စုံက တောနေမှုပြည့်စုံတော့၏။ မှန်၏။ သီလကိုဆင်ခြင် မှည့်တပေါက်မှမတင်၍ ပီတိဖြစ်၊ ဖြစ် ပျက်သုံးသပ် အရိယာနယ်ရောက်နိုင်သည်၊ တောစောင့်နတ်များလည်း ချီးမွမ်းခံရ ရေပေါ်ဆီလို ကျော်စောမှုလည်း ပြန့်တော့သည်။</p> <p>ဆိတ်ငြိမ်သောကျောင်း လူသံဆိတ်၍ အသံမရှိ ကြွေးကြော်သံမရှိသော ကျောင်း တည်း။ ဤအဓိပ္ပာယ်ကိုရည်၍ ဝိဘင်း ပါဠိတော်၌ ရွာနီးကျောင်း ဖြစ်စေကာမူ လူ ရှင်တို့ဖြင့် မပြွမ်းလျှင် ဆိတ်ငြိမ်ကျောင်း ဆိုအပ်သည်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာများ ညောင်စောင်း အင်းပျဉ်၊ ဘုံလျှို၊ အုံး၊ ၂-ဘက် ဆောင်၊ တဘက်ဆောင်မိုးကျောင်း၊ ပြာသာဒ်ရှည်၊ ပြာသာဒ်ဦးပြည်း၊ တောင်ခေါင်း ပြအိုး၊ တန်ဆောင်း၊ လိုဏ်၊ ဝါးရုံ၊ သစ်ပင်ရင်း၊ မဏ္ဍပ်၊ ရဟန်းများဖဲရာ အရပ် တို့တည်း။</p> <p>သေနာသန ၄ မျိုးခွဲ ၂-ဘက်ဆောင်၊ တဘက်ဆောင်မိုးကျောင်း၊ ပြာသာဒ်ရှည်၊ ပြာသာဒ်ဦးပြည်း၊ တောင်ခေါင်းသည် ဝိဟာရ၊ ညောင်စောင်းအင်းပျဉ်၊ ဘုံလျှို၊ အုံးသည် ပဉ္စမပီဌ၊ အိပ်ရာလွှမ်းအခင်း၊ သားရေပိုင်းမြက်အခင်း၊ သစ်ရွက်အခင်းသည် သန္တတ၊ ရဟန်းများ ဖဲရာအရပ်သည် ဩကာသဟု ခွဲသည်၊ အားလုံး ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာချည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-679 <hr> ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးခွဲ အောက် ၃-အင်္ဂါတို့ဖြင့် သာသနာပ အယူ ၃-မျိုး (အယူရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး) ၏ အကျိုးမရှိပုံကို ပြသည်၊ စတုတ္ထအင်္ဂါဖြင့် ဘုရားရှင်၏ သာသနာ တွင်းအယူ (အယူရှိသူ) ၏ နက်နဲပုံကိုပြ၍ ဒေသနာတော်ကို အရဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် အထွတ် တပ်သည်။</p> <h3>၉-တဏှာသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်က ရဟန်းတို့၊ အကြင်တဏှာသည် လွှမ်းမိုးဖျက်ဆီးအပ် ထက်ဝန်းကျင် မြှေးယှက်အပ်သောကြောင့် ယက်ကန်းချည်ထွေး၊ စာပေါင်းသိုက်၊ ဖြူဆံမြက် ပြိန်းမြက် ပမာ ဖြစ်နေသော ဤသတ္တလောကသည် ချမ်းသာကင်းသော မကောင်းသောလားရာ ပျက်စီး၍ကျရောက်ရာ သံသရာကို မလွန်မြောက်နိုင်၊ ကွန်ရက်ပမာ လှည့်လည်တတ် ပျံ့နှံ့တတ် ကပ်ငြိတတ်သော ထိုတဏှာကို သင်တို့အား ဟောကြားမည်၊ နာကြ၊ ကောင်းစွာနှလုံးသွင်းကြ၊ ဟောပေအံ့ဟု မိန့်ပြီး’</p> <p>ရဟန်းတို့၊ အကြင်တဏှာသည် လွှမ်းမိုးဖျက်ဆီးအပ် (လ) သံသရာကို မလွန်မြောက် နိုင်၊ ကွန်ရက်ပမာ (လ) ထိုတဏှာဟူသည်-အတွင်းသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါး ကိုစွဲ၍ ဤတဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါး၊ အပသန္တာန်၌ နည်းတူ ၁၈-ပါးဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>(၁) အတွင်းသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးကိုစွဲ၍ ဖြစ်ကုန်သော တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးဟူသည်- (အတွင်းသန္တာန်၌ ခန္ဓာရှိလတ်သော်) “ငါသည်ဖြစ်၏”ဟု တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိအားဖြင့် စွဲယူ၏၊ ဤသို့စွဲယူလတ်သော် “ငါသည် ဤသို့သော အခြင်းအရာ အားဖြင့်ဖြစ်၏”ဟု စွဲယူ၏၊ ဤသို့စွဲယူလတ်သော် “ငါသည် ဤသူတို့နှင့်တူ၏”ဟု စွဲယူ ၏၊ ဤသို့ စွဲယူလတ်သော် “ငါသည် တပါးသောအခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် အမြဲတည်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် အမြဲမတည်” ဟုစွဲယူ၏။</p> <p>(အဇ္ဈတ္တခန္ဓာ ရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဖြစ်လေသလော” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့သောအခြင်းအရာရှိသည် ဖြစ်လေသလော”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသူတို့နှင့် တူလေသလော”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်လေ သလော” ဟု စွဲယူ၏။ (အဇ္ဈတ္တခန္ဓာရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဖြစ်ပါမူကား ကောင်း လေစွ” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်ပါမူကား ကောင်းလေစွ” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသူတို့နှင့် တူပါမူကား ကောင်းလေစွ” ဟု စွဲယူ၏၊ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်ပါမူကား ကောင်း လေစွ” ဟု စွဲယူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-680 <hr> (အဇ္ဈတ္တခန္ဓာ ရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဖြစ်လတ္တံ့”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့ သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်လတ္တံ့” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသူတို့နှင့်တူသည် ဖြစ်လတ္တံ့” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်လတ္တံ့” ဟု စွဲယူ၏။ ဤ ၁၈-ပါးတို့တည်း။</p> <p>(၂) အပသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို စွဲ၍ဖြစ်ကုန်သော တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးဟူသည်’ (အပသန္တာန်၌ ခန္ဓာရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဤသူတို့နှင့် တူ၏”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏” ဟုစွဲယူ၏။ (ဤ ၄-ပါး၌ “ဤခန္ဓာဖြင့်” စကားသည် အဇ္ဈတ္တမှ ပိုသလို ကြွင်း ၁၄-ပါးတို့၌လည်း ဤခန္ဓာဖြင့် တပ်၍မှတ်က အပသန္တာန်ဆိုင်ရာ ပြီးတော့သည်။) ဤ ၁၈-ပါးတို့တည်း။</p> <p>အတွင်းအပသန္တာန် ၂-ပါး၌ တဏှာဝိစရိုက် ၃၆-ပါးဖြစ်ကုန်၏၊ ဤအတူပင် ဤ သဘောရှိသော အတိတ်ကာလ၌ ၃၆-ပါး၊ အနာဂတ်ကာလ၌ ၃၆-ပါး၊ ပစ္စုပ္ပန် ကာလ၌ ၃၆-ပါး၊ ဤသို့ တဏှာဝိစရိုက် ၁၀၈-ပါးဖြစ်ကုန်၏။ တဏှာဟူသည် ဤသည် ပင်တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ကွန်ရက်ပမာတဏှာ ကွန်ရက်သည် ပတ်ပတ်လည် ချုပ်အပ်ရကား နှောင့်ယှက် ရှုပ်ထွေးသလို တဏှာလည်း ရှုပ်ထွေးသည်၊ ဘဝ ၃-ပါးတို့ကို လွှမ်းမိုးတည်သော တဏှာအား ထိုထိုဘဝ၌ မိမိ၏အစိတ်ဖြစ်သော ကွန်ရက်ရှိသောကြောင့်လည်း တဏှာ သည် ကွန်ရက်ပမာဖြစ်သည်။</p> <p>ယက်ကန်းချည်ထွေးပမာ သတ္တဝါ အထားအသို မကောင်း၊ ကြွက်လည်း ကိုက် ထားသော ယက္ကန်းချည်ထွေးသည် နေရာတိုင်းရှုပ်နေပြီး အရင်းအဖျား ရှာမရသလို တဏှာနှောင့်ယှက်အပ်သော သတ္တဝါများလည်း မိမိထွက်လမ်းကို အဖြောင့်မပြုနိုင်၊ စာပေါင်းသိုက်နှင့် မြက်များလည်း နည်းတူ အစရှာမရ ရှုပ်ထွေးသည်။</p> <p>ယူခြင်း ၂-မျိုး ထောက်၍၊ မထောက်ဘဲယူခြင်းတည်း၊ တပါးသောအခြင်းအရာ သို့မကပ်ဘဲ မထောက်ဘဲ မိမိသဘောကိုသာ အာရုံပြု၍ ၂-ဤသို့သောအခြင်းအရာအား ဖြင့် ဖြစ်၏ဟု စွဲယူ၏၊ မင်း စသည်တို့တွင် ငါသည် ဤသဘောအမျိုးအစား ဖြစ်၏ဟု တဏှာစသည်ဖြင့် စွဲယူ၏၊ ဤကား မထောက်ဘဲယူခြင်းတည်း။</p> <p>ထောက်၍ယူခြင်း ၂-မျိုး တူ မတူအားဖြင့် ထောက်ခြင်းတည်း၊ ၃--ငါသည် ဤသူတို့နှင့်တူ၏၊ သူလည်းမင်း ငါလည်းမင်း၊ ငါသည် ဤမင်းနှင့် တူ၏ဟု စွဲယူခြင်းကား<br> <br>စာမျက်နှာ-681 <hr> အတူအားဖြင့် ထောက်၍ယူခြင်းတည်း။ ၄-ငါသည်တပါးသောအခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏၊ သူမင်းပေမယ့် ငါက တခြားမင်းထက်မြတ်တဲ့ ရဟန်းဟု စွဲယူခြင်းကား မတူသော အားဖြင့် ထောက်ယူခြင်းမည်သည်။ ဤကား ပစ္စုပ္ပန်နှင့်စပ်၍ တဏှာကျက်စားရာ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>ကြွင်းတဏှာဝိစရိုက်များ ငါသည် အမြဲတည်၏၊ အမြဲမတည်၊ ဤ ၂-ပါးကား သဿတ ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ ၂-ပါးနှင့် စပ်သည်။ ငါသည် ဖြစ်လေသလောစသော ၄-ပါး ကား ယုံမှားသောအားဖြင့် ကြံခြင်းနှင့် စပ်၍မိန့်သည်၊ ငါသည်ဖြစ်ပါမူကား ကောင်း လေစွစသော ၄-ပါးတို့ကား တောင့်တသောအားဖြင့် ကြံခြင်းနှင့်စပ်၍ မိန့်သည်။ ငါသည် ဖြစ်လတ္တံ့ စသော ၄-ပါးကား အနာဂတ်နှင့်စပ်၍ မိန့်သည်၊ အဓိပ္ပာယ်မှာ ပဌမ ၄-ပါးကဲ့သို့ပင်။</p> <p>တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးပေါင်းမှတ် မြဲ မမြဲ ၂-ပါးကား ဒိဋ္ဌိ ဦးခေါင်းရှိသော တဏှာဝိစရိုက်ဖြစ်၍ ၄-တွဲ၏ အစ အယူ ၄-မျိုးကား သုဒ္ဓသီသ သက်သက်ဦးခေါင်း ရှိသော တဏှာဝိစရိုက်များဖြစ်ကြသည်၊ ခေါင်း ၄-ခေါင်း၏ နောက် ၃-မျိုးစီ ၄-တွဲ ၁၂-ပါးကား သီသမူလက ဦးခေါင်းလျှင် အရင်းရှိသော တဏှာဝိစရိုက် တို့တည်း။ (၂+၄+၁၂=၁၈)</p> <h3>၁၀-ပေမသုတ်</h3> <p>ချစ်မြတ်နိုးခြင်း ၄-မျိုးမှာ ချစ်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းသည် ဖြစ်၏၊ ချစ်ခြင်း ကြောင့်အမျက်ထွက်ခြင်းသည် ဖြစ်၏၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းသည် ဖြစ်၏၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်းသည် ဖြစ်၏။</p> <p>ချစ်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းဖြစ်ပုံမှာ- ဤလောက၌ ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် ပုဂ္ဂိုလ်တဦး ကို အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်၏၊ ထိုသူချစ်အပ်သူကို တပါးသူများက အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆို၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါချစ်အပ်သူ ကို တပါးသူတို့က အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏၊” အကြံဖြစ်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုပြောဆိုသူတို့၌ ချစ်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏၊ ဤသို့တည်း။</p> <p>ချစ်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်း ဖြစ်ပုံမှာ- ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် ပုဂ္ဂိုလ်တဦးကို အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်၏၊ ထိုသူ ချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ် မနှစ်သက် မမြတ်နိုးအပ်သောစကားဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါ ချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ်သော စကားဖြင့် ပြောကုန်၏”ဟု အကြံ သည်ဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုပြောဆိုသူတို့၌ အမျက်ထွက်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏၊ ဤသို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-682 <hr> အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းဖြစ်ပုံမှာ-- ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် တဦးကို အလိုမရှိ အပ်၊ ထိုသူမချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ်သောစကားဖြင့် ပြောဆိုကုန် ၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါမချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ်သောစကား ဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြောဆိုသူတို့၌ ချစ်ခြင်း ကို ဖြစ်စေ၏၊ ဤသို့တည်း။</p> <p>အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်းဖြစ်ပုံမှာ– ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် တဦးကို အလိုမရှိအပ်၊ ထိုသူမချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုရှိအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆို ကုန်၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါမချစ်အပ်သူကို တပါးသူများက အလိုရှိအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုပြောဆိုသူတို့၌ အမျက်ထွက်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏။ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် ပဌမဈာန်သို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ချစ်ခြင်း ကြောင့် ချစ်ခြင်းသည်လည်း ထိုအခါ၌ မဖြစ်၊ ချစ်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်းသည် လည်း ထိုအခါ၌ မဖြစ်၊ ဒုတိယဈာန် (လ) စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ် အားလည်း ထိုအခါ ထို ၄-မျိုး မဖြစ်။</p> <p>အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်ကား ချစ်ခြင်း မုန်းခြင်းအားလုံးကို ပယ်အပ်၏။ အမြစ် ၎င်းကို ဖြတ်ပြီး နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ပြုပြီးဖြစ်၏။ တဖန် မဖြစ်ခြင်းကို ပြုအပ်၏၊ နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်း သဘောရှိ၏။ ဤရဟန်းကို (ဒိဋ္ဌိ၏ အစွမ်းအားဖြင့်) မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်သောရဟန်း ဆန့်ကျင်သဖြင့် မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်သော ရဟန်း၊ (တဏှာ ဝိစရိုက်၏ အစွမ်းအားဖြင့်) အခိုးမလွှတ်သောရဟန်း၊ အလျှံမလွှတ်သောရဟန်း၊ (ငါဟူသော မာန၏ အစွမ်းအားဖြင့်) မကြံမှိုင်သောရဟန်းဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းသည် (ဒိဋ္ဌိအစွမ်းအားဖြင့်) မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်ပုံမှာ-ဤသာသနာတော် ၌ ရဟန်းသည် ရုပ်ကို အတ္တအားဖြင့် ရုပ်ရှိသော အတ္တကိုလည်း၊ အတ္တ၌ ရုပ်ကိုလည်း၊ ရုပ်၌ အတ္တကိုလည်း အဖန်ဖန်ရှု၏။ ဝေဒနာစသော ကြွင်းခန္ဓာ ၄-ပါးကိုလည်း နည်း တူ ရှု၏။ ဤသို့ ချီးမြှောက်၏။</p> <p>မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်ပုံမှာ-ရုပ်ကို အတ္တအားဖြင့် ရုပ်ရှိသော အတ္တကိုလည်း၊ အတ္တ၌ ရုပ်ကိုလည်း၊ ရုပ်၌ အတ္တကိုလည်း အဖန်ဖန် မရှု၊ ဝေဒနာစသည်ကိုလည်း မရှု၊ ဤသို့ မချီးမြှောက်။<br> <br>စာမျက်နှာ-683 <hr> ရဟန်းသည် ဆန့်ကျင်သဖြင့် မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်ပုံမှာ-ရဟန်းသည် ဆဲရေးသူ ကို ပြန်၍ ဆဲရေး၏။ ပုတ်ခတ်သူကို ပြန်၍ ပုတ်ခတ်၏။ ဤသို့ ချီးမြှောက်၏၊ မချီး မြှောက်ပုံမှာ’ဆဲရေးသူစသည်များကို ပြန်၍ဆဲရေးခြင်းစသည်တည်း။</p> <p>ရဟန်းသည် (တဏှာဝိစရိုက်၏အစွမ်းအားဖြင့်) အခိုးလွှတ်ပုံမှာ...“ငါသည်ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါ သည် ဤသူတို့နှင့် တူ၏”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏”ဟု စွဲယူ၏။ (တဏှာသုတ်အတိုင်း ၁၈-ပါး မှတ်) ဤသို့ အခိုးလွှတ်၏။ အခိုး မလွှတ်ပုံမှာ “ငါသည် ဖြစ်၏”ဟု မစွဲယူစသည်တို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းသည် (အပသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးကိုစွဲ၍ တဏှာဝိစရိုက်၏ အစွမ်းအားဖြင့်) အလျှံလွှတ်ပုံမှာ- ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဖြစ်၏ဟု စွဲယူ၏။ (ဤခန္ဓာဖြင့်ဟူ သော စကားအထူးထည့်၍ ၁၈-ပါးလုံး အထက်အတ္တအတိုင်း တဏှာသုတ်အတိုင်း မှတ်) ဤသို့ အလျှံလွှတ်၏။ အလျှံမလွှတ်ပုံမှာ...“ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဖြစ်၏”ဟု မစွဲယူစသည်တို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းသည် (ငါဟူသော မာန၏အစွမ်းအားဖြင့်) ကြံမှိုင်ပုံမှာ-ရဟန်းသည် ငါ ဟူသောမာနကို ပယ်အပ်ပြီး အရင်းအမြစ် ဖြတ်အပ်ပြီး၊ နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုအပ်ပြီး တဖန် မဖြစ်ခြင်းကို ပြုအပ်ပြီး မဟုတ်၊ နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိ သည် မဟုတ်၊ ဤသို့ ကြံမှိုင်၏၊ မကြံမှိုင်ပုံမှာ-ငါဟူသောမာနကို ပယ်အပ်ပြီး ဖြစ်၏။ (လ) နောင်အခါမဖြစ်ခြင်း သဘောရှိ၏။ ဤသို့ မကြံမှိုင်ဟု မိန့်။</p> <p>အခိုးအလျှံလွှတ် ကြံမှိုင် အတွင်းသန္တာန် ခန္ဓာကိုစွဲ၍ တဏှာဝိစရိုက်အားဖြင့် အခိုးလွှတ်၊ အပသန္တာန် ခန္ဓာစွဲ၍ အလျှံထွက်၊ ငါဟူသောမာနနှင့်စပ်၍ ကြံမှိုင်သည်၊ ဤကား အထူးတည်း။</p> <h3>(၂၁) ၅-သပ္ပုရိသဝဂ်၊ ၁-သိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာကို သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာကို၊ သူတော်ကောင်းကို သူတော် ကောင်းထက် သူတော်ကောင်းကို သင်တို့အား ဟောကြားပေအံ့ဟု ဝန်ခံတော်မူပြီး ဘုရားရှင်က သူယုတ်မာဟူသည်...ဤလောက၌ အချို့သူသည် သူ့အသက်သတ်၊ မပေး သည်ကိုယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ မှားယွင်းစွာကျင့်၊ အမှားပြော၊ မေ့လျော့ကြောင်း သေရည်ကို သောက်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာဟူသည်-မိမိလည်း သူ့အသက်ကိုသတ်၊ သူတပါးကို လည်း သတ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၏။ (ကြွင်း ၄-ပါးနည်းတူ။) ဤသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-684 <hr> သူတော်ကောင်းဟူသည်--သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည် ၅-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ်၏။ ဤသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်းဟူသည်- မိမိလည်း သူ့အသက်ကို သတ် ခြင်းစသည် ၅-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ်၏။ သူတပါးကိုလည်း ယင်း ၅-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ် ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၏။ ဤသူတည်းဟု မိန့်။</p> <p>သူယုတ်မာဟူသည် အချည်းနှီး တွေဝေသော အဝိဇ္ဇာသည် ကန်းအောင်ပြုအပ် သော လူမိုက်တည်း။ ရန် ၅-ပါးနှင့်စပ်၍ ဤသုတ်ဟောအပ်သည်။</p> <h3>၂-အဿဒ္ဓသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ သဒ္ဓါတရားမရှိ၊ ရှက်ခြင်းမရှိ၊ ထိတ်လန့်ခြင်းမရှိ၊ အကြားအမြင် နည်း၏။ ပျင်းရိ၏၊ သတိလွတ်ကင်း၏၊ ပညာမရှိ၊ ဤသူတည်း။</p> <p>သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာ မိမိလည်း သဒ္ဓါတရားစသည် မရှိ၊ သူတပါးကို လည်း သဒ္ဓါတရားစသည် မရှိခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း သဒ္ဓါတရားစသည် ရှိသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်း မိမိလည်း သဒ္ဓါတရား စသည်နှင့် ပြည့် စုံ၍ သူတပါးကိုလည်း သဒ္ဓါတရား စသည်နှင့် ပြည့်စုံခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း၊ (သူယုတ်တို့၏ အကျင့်နှင့် စပ်၍ ဤသုတ်ဟောသည်။)</p> <h3>၃--သတ္တကမ္မသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ သူ့အသက်သတ်၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ မှားယွင်းစွာ ကျင့်၊ အမှားပြော၊ ကုန်းစကားပြော၊ စကားကြမ်းပြော၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ပြောဆိုသူတည်း။</p> <p>သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်ကို ပြု၍ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်းစသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်သူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်း မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၍ သူတပါးကိုလည်း ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-685 <hr> ကာယဒွါရ ဝစီဒွါရနှင့် စပ်၍ ဤသုတ်ဟောသည်စသည်အရ သူယုတ်မာဖြစ် ကြောင်းတွင် ပါဝင်သော တရားများအားလုံးယူ နောက်နည်းတူ။</p> <h3>၄-ဒသကမ္မသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ တတိယသုတ် ၇-ပါးနှင့် မက်မောခြင်းများ၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိ အယူမှားရှိသူတည်း။</p> <p>အလွန်ယုတ်သူ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည် ပြု၍ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်း စသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်မှ ရှောင်ကြဉ်သူတည်း။</p> <p>အလွန်ကောင်းသူ မိမိလည်း သတ်ခြင်းစသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၍ သူတပါးကိုလည်း ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း၊ (မနောဒွါရပါထပ်၍ ဒွါရ ၃-ပါးလုံး ပါဝင်စေ၍ ဤသုတ်ဟောသည်၊ သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာကို အလွန်ယုတ်သူဟု လည်းကောင်း၊ သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်းကို အလွန်ကောင်းသူဟု လည်း ကောင်း အဓိပ္ပာယ်ကျ စကားချုံးပြသည်၊)</p> <h3>၅-အဋ္ဌင်္ဂိကသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ အယူမှား၊ အကြံမှား၊ စကားမှား၊ အလုပ်မှား၊ အသက်မွေးမှား၊ အားထုတ်မှုမှား၊ အောက်မေ့မှုမှား၊ တည်ကြည်မှုမှား ရှိသူတည်း။</p> <p>အလွန်ယုတ်သူ မိမိလည်း အယူမှားစသည်ရှိ၍ သူတပါးကိုလည်း အယူမှား စသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း အယူမှန်စသည် ရှိသူတည်း။</p> <p>အလွန်ကောင်းသူ မိမိလည်း အယူမှန်စသည်ရှိ၍ သူတပါးကိုလည်း အယူမှန် စသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>(မိစ္ဆတ္တတရား ၈-ပါးနှင့်စပ်၍ ဤသုတ်ဟောအပ်သည်။)</p> <h3>၆ - ဒသမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ အယူမှား၊ (လ) အသိဉာဏ်မှား၊ လွတ်မြောက်မှုမှား ရှိသူတည်း၊ ကြွင်း ၃-ဦးသိသာပြီ၊ အထက် ၈-ပါးတွင် ၂-ပါးတိုး၏၊ မိစ္ဆတ္တရား ၁၀-ပါးနှင့် စပ်၍ ဟောအပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-686 <hr> သူယုတ် သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ ရှိ၏၊ (လ) အယူမှားရှိ၏၊ ဤသူတည်း။ ကြွင်း ၃-ဦး သိသာပြီ၊ သူယုတ်ထက် သူယုတ်၊ သူကောင်း သူကောင်းထက် သူကောင်းဟု ခေါ်သည်၊ သူယုတ်ဟူသည် ညစ်ညူးသောသူ၊ သူကောင်းဟူသည် အပြစ်မရှိသူတည်း။</p> <h3>၈ ‘ဒုတိယ ပါပဓမ္မသုတ်</h3> <p>သူယုတ် အယူမှား (လ) အသိဉာဏ်မှား လွတ်မြောက်မှုမှား ရှိသူတည်း၊ သူယုတ် ထက် သူယုတ်စသည် ၃-ဦး သိသာပြီ။</p> <h3>၉--တတိယပါပဓမ္မသုတ်</h3> <p>ယုတ်ညံ့သော တရားရှိသူ သူ့အသက်သတ်၊ (လ) အယူမှားရှိသူတည်း၊ ယုတ် သော တရားရှိသူထက် ယုတ်ညံ့သော တရားရှိသူ၊ ကောင်းမြတ်သော တရားရှိသူ၊ ကောင်းမြတ်သော တရားရှိသူထက် ကောင်းမြတ်သော တရားရှိသူတို့လည်း၊ သိသာပြီ။</p> <h3>၁၀ – စတုတ္ထ ပါပဓမ္မသုတ်</h3> <p>ယုတ်ညံ့သော တရားရှိသူ အယူမှား (လ) အသိဉာဏ်မှား လွတ်မြောက်မှုမှား ရှိသူ တည်း၊ ကြွင်း ၃-ဦးအမည် အဓိပ္ပာယ် သိသာပြီ။</p> <p>(ဤ ၁၀-သုတ်လုံး လူ့ကျင့်ဝတ်ကို ဟောအပ်သည်၊ သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ် ဖြစ်စေကာမူ သင့်သည်သာ။)</p> <h3>(၂၂) ၂-ပရိသဝဂ်၊ ၁-ပရိသသုတ်</h3> <p>ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သူ ၄-မျိုးမှာ-ဤသာသနာတော်၌ ယုတ်ညံ့သောတရား ရှိသည့် ဒုဿီလရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမတို့တည်း။ ပရိသတ်ကို တင့်တယ် စေတတ်သူ ၄-မျိုးမှာ-ကောင်းမြတ်သော တရား ရှိသည့် သီလဝန္တ ရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမတို့ တည်း။ (ရှေ့ဝိသေသန ပုဂ္ဂိုလ်ကုန်လိုက်။)</p> <h3>၂-ဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသည်ဆောင်ယူ၍ထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ရောက်ရ၏၊ ၄-မျိုး မှာ ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-687 <hr> တရား ၄-မျိုးရှိသည်ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရ၏၊ ၄-မျိုးမှာ-ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောသုစရိုက်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့ တည်း။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသည် မနောဒုစရိုက်၌ ပါဝင်သော်လည်း အပြစ်ကြီး၍ သီးခြားဆိုသည်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ၏ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်၍ သမ္မာဒိဋ္ဌိကိုလည်း သီးခြားပင် ဆို၏။</p> <h3>၃-အကတညုတာသုတ်</h3> <p>ငရဲမုချရောက်ကြောင်း ၄-မျိုးမှာ– ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်၊ သူ့ ကျေးဇူးကို မသိမူ၍ ထင်စွာမပြုခြင်းတို့တည်း။ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း အပြန်အားဖြင့် သိလေ၊ (ဒိဋ္ဌိသုတ်ကဲ့သို့ ခေါင်းစီးဟောသော်လည်း ချုံးရေးသည်။)</p> <h3>၄ - ပါဏာတိပါတီသုတ်</h3> <p>ငရဲ-သူ့အသက်သတ်၊ ခိုး၊ ကာမဂုဏ်မှား၊ အမှားပြော၏။</p> <p>နတ်ပြည်- အပြန်အားဖြင့် ၄-ပါးတည်း။ (ကံ၊ ကိလေသာ ၄-ပါး၊ ထို ၄-ပါး၏ ဆန့်ကျင်ဘက်နှင့် စပ်၍ ဟောသည်။)</p> <h3>၅-ပဌမ မဂ္ဂသုတ်</h3> <p>ငရဲ-အယူမှား၊ အကြံမှား၊ စကားမှား၊ အလုပ်မှား ရှိ၏။ အပြန် အားဖြင့် နတ် ပြည် မိစ္ဆတ္တ ၄-ပါးနှင့် စပ်သည်။</p> <h3>၆ - ဒုတိယမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>ငရဲ’အသက်မွေးမှား၊ အားထုတ်မှုမှား၊ အောက်မေ့မှုမှား၊ တည်ကြည်မှုမှား ရှိ၏၊ အပြန်အားဖြင့် နတ်ပြည်၊ ကြွင်း မိစ္ဆတ္တ ၄-ပါးနှင့် စပ်သည်။</p> <h3>၇-ပဌမဝေါဟာရပထသုတ်</h3> <p>ငရဲ-မမြင်သည်၌ မြင်၊ မကြားသည်၌ကြား၊ မတွေ့သည်၌ တွေ့၊ မသိသည်၌ သိ၏ ဟု ဆို၏။ မမြင်သည်၌ မမြင်ဟု ဆို၏စသည်ကား နတ်ပြည်။</p> <h3>၈-ဒုတိယ ဝေါဟာရပထသုတ်</h3> <p>ငရဲ - မြင်သည်၌ မမြင်၊ ကြားသည်၌ မကြား၊ တွေ့သည်၌ မတွေ့၊ သိသည်၌ မသိဟု ဆို၏။ မြင်သည်၌ မြင်၏ဟုဆို၏စသည်ကား နတ်ပြည်။ ဤသုတ် ၂-သုတ်ကား အရိယာတို့၏ ဝေါဟာရနှင့်စပ်၍ မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-688 <hr> ငရဲ-သဒ္ဓါတရား၊ သီလ၊ ရှက်ခြင်း၊ ထိတ်လန့်ခြင်း မရှိ၊ သဒ္ဓါတရား ရှိ၏စသည် ကား နတ်ပြည်။</p> <h3>၁၀-ဒုဿီလသုတ်</h3> <p>ငရဲ-သဒ္ဓါတရား သီလ မရှိ၊ ပျင်းရိ၏။ ပညာမရှိ။ သဒ္ဓါတရား ရှိ၏စသည်ကား နတ်ပြည်။ ဤ ၂-သုတ်ကား သူယုတ်မာ သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားနှင့်စပ်၍ ဟော သည်။ (အကောင်းဘက်၌ လောကီ လောကုတ္တရာ ရောဟောသည်၊ ၉-သုတ်တို့၌ နတ် ပြည်ဟုသာဆိုသော်လည်း ၃-မဂ် ၃-ဖိုလ် ရနိုင်သည်)။</p> <h3>(၂၃) ၃-ဒုစ္စရိတဝဂ်၊ ၁-ဒုစ္စရိတသုတ်</h3> <p>ဝစီဒုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ-အမှားပြော၊ ကုန်းစကားပြော၊ စကားကြမ်းပြော၊ ပြိန် ဖျင်းသောစကားကို ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဝစီသုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ- အမှန်ပြော၊ ကုန်းစကားမပြော၊ သိမ်မွေ့ သော စကား ပြော၊ ပညာဖြင့် ချင့်ချိန်၍ ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၂--ဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော မိုက်၍ မလိမ္မာသော သူယုတ်မာသည် တူးဖြို ဖျက်ဆီး အပ်သော မိမိကိုယ်ကို ရွက်ဆောင်၏၊ အပြစ် ရှိ၍ ပညာရှိများလည်း ကဲ့ရဲ့ အပ်၏၊ မကောင်းမှု များစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ– ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။</p> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် မတူးဖြို မဖျက် ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို ရွက်ဆောင်၏၊ အပြစ်ကင်း၍ ပညာရှိများလည်း မကဲ့ရဲ့အပ်၊ ကုသိုလ် များစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ– ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောသုစရိုက်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။ (နောက်သုတ်များ၌ စာကိုယ်သာ ပြသည်။)</p> <h3>၃-အကတညုတာသုတ်</h3> <p>သူယုတ်- ကာယ ဝစီ မနောဒုစရိုက်၊ သူ့ကျေးဇူးကို မသိ၍ ထင်စွာ မပြုခြင်း တို့တည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း- ကာယ ဝစီ မနောသုစရိုက်၊ သူ့ကျေးဇူးကို သိ၍ ထင်စွာ ပြုခြင်း တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-689 </p><hr> <h3>၄ ပါဏာတိပါတီသုတ်</h3> <p>သူယုတ်... သတ်လေ့ရှိ၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ အမှားပြော ဆို၏။</p> <p>သူတော်ကောင်း- သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၏။</p> <h3>၅-ပဌမ မဂ္ဂသုတ်</h3> <p>သူယုတ်− အယူမှား၊ အကြံမှား၊ စကားမှား၊ အလုပ်မှားရှိ၏။<br> သူတော်ကောင်း - အယူမှန်၊ အကြံမှန်၊ စကားမှန်၊ အလုပ်မှန်ရှိ၏။</p> <h3>၆ — ဒုတိယမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>သူယုတ်-အသက်မွေးမှုမှား၊ လုံ့လမှား၊ အောက်မေ့မှုမှား၊ တည်ကြည်မှုမှား ရှိ၏။<br> သူတော်ကောင်း-အသက်မွေးမှု မှန်၊ လုံ့လ မှန်၊ အောက်မေ့မှု မှန်၊ တည်ကြည်မှု မှန်၏။</p> <h3>၇- ပဌမ ဝေါဟာရပထသုတ်</h3> <p>သူယုတ်က မမြင်သည်၌မြင်၊ မကြားသည်၌ကြား၊ မတွေ့သည်၌ တွေ့၊ မသိသည်၌ သိ၏ဟု ဆို၏။</p> <p>သူတော်ကောင်း- မမြင်သည်၌ မမြင်၊ မကြားသည်၌ မကြား၊ မတွေ့သည်၌ မတွေ့၊ မသိသည်၌ မသိဟု ဆို၏။</p> <h3>၈-ဒုတိယ ဝေါဟာရ ပထသုတ်</h3> <p>သူယုတ်-မြင်သည်၌ မမြင်၊ ကြားသည်၌ မကြား၊ တွေ့သည်၌ မတွေ့၊ သိသည်၌ မသိ ဟုဆို၏။</p> <p>သူတော်ကောင်း-မြင်သည်၌ မြင်၊ ကြားသည်၌ ကြား၊ တွေ့သည်၌ တွေ့၊ သိသည်၌ သိ၏ဟု ဆို၏။</p> <h3>၉-အဟိရိကသုတ်</h3> <p>သူယုတ်− သဒ္ဓါတရား၊ သီလ၊ ရှက်ခြင်း၊ ထိတ်လန့်ခြင်း မရှိ။<br> သူတော်ကောင်း- သဒ္ဓါတရားစသည်ရှိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-690 </p><hr> <h3>၁၀- ဒုပ္ပညသုတ်</h3> <p>သူယုတ်... သဒ္ဓါတရားမရှိ၊ သီလမရှိ၊ ပျင်းရိ၏၊ ပညာမရှိ။<br> သူတော်ကောင်း’သဒ္ဓါ သီလ လုံ့လ ပညာ ရှိ၏။</p> <h3>၁၁-ကဝိသုတ်</h3> <p>ပညာရှိ ကဝိပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ– ကြံ၍ စီရင်နိုင်သောပညာရှိ စိန္တာကဝိ၊ ကြား၍ ပြုစီရင်နိုင်သောပညာရှိ သုတကဝိ၊ အနက်တစုံတခုကိုမှီ၍ ပြုစီရင်နိုင်သောပညာရှိ အတ္ထ ကဝိ၊ တခဏချင်း မိမိဉာဏ်ဖြင့် ပြုစီရင်နိုင်သောပညာရှိ ပဋိဘာန ကဝိတို့တည်း။ (ဝဂီသထေရ်လိုပုဂ္ဂိုလ်ကား ပဋိဘာန ကဝိတည်း။)</p> <h3>(၂၄) ၄-ကမ္မဝဂ်၊ ၁-သံခိတ္တသုတ်</h3> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြု၍ ငါဟောကြားအပ်သော ကံ ၄-မျိုးမှာ - မည်းညစ်၍ မည်းညစ်သည့်အကျိုးရှိသောကံ၊ ဖြူစင်၍ ဖြူစင်ကျိုးရှိသောကံ၊ မည်းညစ် ဖြူစင်၍ မည်းညစ်ဖြူစင်ကျိုး ရှိသောကံ၊ မမည်းညစ် မဖြူစင်၍ မမည်းညစ် မဖြူ စင်ကျိုးရှိသည့်ကံ၊ ကံကုန်ဆုံးရန်ဖြစ်သော ကံတို့တည်း။</p> <p>မည်းညစ်သောကံ အကုိုလ် ကမ္မပထ ၁၀-ပါးတည်း၊ အပါယ်ဘုံ၌ အကျိုး ပေးသောကြောင့် မည်းညစ်သည့်အကျိုးရှိသည်။ ကုသိုလ် ကမ္မပထ ၁၀-ပါးသည် ဖြူစင်သောကံမည်၏၊ နတ်ပြည်၌ ဖြစ်စေတတ်သောကြောင့် ဖြူစင်ကျိုးရှိသည်။</p> <p>မည်းညစ်ဖြူစင်သောကံ ရောနေသော ကံတည်း၊ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ အကျိုးပေး သည်။ မှန်၏၊ ရောသောကံကိုပြု၍ အကုသိုလ်ကြောင့် တိရစ္ဆာန်မျိုး မင်္ဂလာဆင် စသည်တို့၌ဖြစ်၊ ကုသိုလ်ကြောင့် ပဝတ္တိအခါ၌ ချမ်းသာ ခံစားရသည်။ ကုသိုလ် ကြောင့် မင်းမျိုး၌ဖြစ်၊ ပဝတ္တိအခါ အကုသိုလ်ကြောင့် ဆင်းရဲ ခံစားရသည်။</p> <p>မမည်းညစ် မဖြူစင်သောကံ ... ဆင်းရဲကုန်အောင် ပြုတတ်သော မဂ်ဉာဏ် ၄-ပါး။ မှန်၏၊ မည်းညစ်သောကံဖြစ်က ဆင်းရဲကျိုး၊ ဖြူစင်သောကံဖြစ်က ချမ်းသာကျိုး ပေးရပေမည်၊ ၂-မျိုးလုံး အကျိုးမပေးသောကြောင့်တည်း။</p> <h3>၂-ဝိတ္ထာရသုတ်</h3> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြု၍ ငါဟောကြားအပ်သော ကံ ၄-မျိုးမှာ- မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုးရှိသည့်ကံစသည် ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-691 <hr> မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုးရှိသည့် ကံဟူသည်’ဤလောက၌ အချို့သူသည် အပြစ် ရှိသော ကာယ ဝစီ မနော သင်္ခါရကို ပြုစီရင်သောကြောင့် အပြစ်ရှိသော လောက၌ ဖြစ်ကာ ထိုသူကို အပြစ်ရှိသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿ တို့သည် တွေ့ထိကုန်၏၊ ထိုသို့တွေ့ လတ်သော် ထိုသူသည် ငရဲ၌ ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကဲ့သို့ အပြစ်ရှိသော စင်စစ် ဆင်းရဲ သည့် ဝေဒနာကို ခံစားရ၏, ဤကံတည်း။</p> <p>ဖြူစင်၍ ဖြူစင်ကျိုးရှိသည့် ကံဟူသည်’အချို့သူသည် အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနော သင်္ခါရကို ပြုစီရင်သောကြောင့် အပြစ်မရှိသော လောက၌ဖြစ်ကာ ထိုသူကို အပြစ်မရှိသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်၏၊ ထိုသို့တွေ့ထိလတ်သော် ထိုသူ သည် သုဘကိဏှာ ဗြဟ္မာတို့ကဲ့သို့ အပြစ်မရှိသော စင်စစ် ချမ်းသာသည့် ဝေဒနာကို ခံစားရ၏၊ ဤကံတည်း။</p> <p>မည်းညစ်ဖြူစင်၍ မည်းညစ်ဖြူစင်ကျိုး ရှိသည့်ကံဟူသည်- အချို့သူသည် အပြစ် ရှိမရှိ ရောနှောသော ကာယ ဝစီ မနော သင်္ခါရတို့ ပြုစီရင်သောကြောင့် အပြစ်ရှိ မရှိ ရောနှောသော လောက၌ဖြစ်ကာ ထိုသူကို အပြစ်ရှိမရှိ ရောနှောသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿတို့သည် ထိကုန်၏၊ ထိုသို့ တွေ့ထိလတ်သော် ထိုသူသည် လူ၊ အချို့သောနတ်၊ အချို့သောဝေမာနိက ပြိတ္တာတို့ကဲ့သို့ အပြစ်ရှိ မရှိရောနှောသော ချမ်းသာဆင်းရဲ ပြိုးပြွမ်းသည့် ဝေဒနာကို ခံစားရ၏၊ ဤကံတည်း။</p> <p>မမည်းညစ် မဖြူစင်၍ မမည်းညစ် မဖြူစင်ကျိုး ရှိသည့် ကံကုန်ဆုံးရန် ဖြစ်သော ကံဟူသည်-ထိုကံ ၄-ပါးတို့တွင် အထက်ကံ ၃-ပါးကို ပယ်ရန် လှုံ့ဆော်ခြင်း မဂ် စေတနာတည်း။</p> <p>ကာယသင်္ခါရ ကာယဒွါရ၌ ဖြစ်သော စေတနာတည်း။<br> ငရဲသားများ သူတို့နှင့်အတူ ဆင်းရဲသူ မည်သူမျှ မရှိ၊ အချို့ နတ်ဟူသည် ကာမာဝစရနတ်များတည်း၊ ယင်းတို့ကား တန်ခိုးကြီးနတ်များကိုမြင်လျှင် နေရာမှ ထပေးရ၊ ကိုယ်ရုံချရ၊ လက်အုပ်ချီရစသည်ဖြင့် ရံခါဆင်းရဲသည်၊ နဂါးဂဠုန် ဆင်မြင်းစသည် များကား လူများလိုပင် ချမ်းသာဆင်းရဲ ရောသည်။</p> <h3>၃’သောဏကာယနသုတ်</h3> <p>သိခါမောဂ္ဂလာန်ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ် နှုတ်ဆက်ထိုင်ပြီး ဘုရားရှင် အား အရှင်ဂေါတမ၊ ယခင့် ယခင် နေ့တို့၌ သောဏကာယန လုလင်သည် အကျွန်ုပ် ထံ ချဉ်းကပ်၍ “ရဟန်းဂေါတမသည် ကံအားလုံးကို မပြုရဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ ပညတ်သူသည် သတ္တလောက၏ ပြတ်ခြင်းကို ဆိုရာရောက်၏၊ အရှင်၊ ဤသတ္တလောက<br> <br>စာမျက်နှာ-692 <hr> သည် ကံသဘောရှိ၏၊ ကံကို အားထုတ်ခြင်းကြောင့် တည်၏”ဟု အကျွန်ုပ်အား ဤစကားကို ဆိုပါသည်ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ သောဏကာယန လုလင်ကို မြင်ဖူးသည်ကိုမျှ ငါမသိစဖူး၊ ဤစကားမျိုး ပြောသည်ဟူသည် ဘယ်မှာ ဖြစ်နိုင်အံ့နည်း၊ ကိုယ်တိုင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ ငါဟောကြားအပ်သော ကံ ၄-မျိုးမှာ မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုး ရှိသည့် ကံစသည် ဖြင့် အထက်ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သိခါမောဂ္ဂလာန်ပုဏ္ဏား ဦးခေါင်းအလယ်၌ ဦးစွန်းကြီးရှိသော မောဂ္ဂလာန အနွယ်ရှိသော ပုဏ္ဏားတည်း။ သောဏကာယနကား ယင်းပုဏ္ဏား၏ တပည့်ရင်း ဖြစ်၏။ လွန် ပြီးပဌမနေ့မှ စ၍ ဝါ မနေ့ကစ၍ ယခင်နေ့၊ လွန်ပြီး ဒုတိယနေ့မှ စ၍ ဝါ တနေ့ကစ၍ ယခင့် ယခင်နေ့ဟု မှတ်။</p> <h3>၄ - ပဌမသိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>၁-ကံမှာ’သူ့အသက်သတ်၊ ခိုးမှု၊ ကာမေသု၊ မုသာ၊ သေသူရာတည်း။<br> ၂-ကံမှာ-သတ်ခြင်းစသည်ကို ရှောင်ကြဉ်သော ကံတည်း။<br> ၃-ကံမှာ-အပြစ်ရှိ မရှိ ရောနှောသော ကာယဝစီ မနောသင်္ခါရကို ပြုခြင်း။<br> ၄-ကံမှာ-အထက်ကံ ၃-ပါးပယ်ရန် လှုံ့ဆော်သော မဂ်စေတနာ။</p> <h3>၅-ဒုတိယသိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>၁-ကံမှာ-မိဘ ရဟန္တာသတ်၊ ဘုရားကို ပြစ်မှားလိုစိတ်ဖြင့် သွေးစိမ်းတည်စေ၊ သံဃာကို သင်းခွဲ၏။</p> <p>၂-ကံမှာ-အကုသလ ကမ္မပထတရား ၁၀-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း။<br> ၃-ကံမှာ-အပြစ်ရှိ မရှိ ရောနှောသော ကာယ ဝစီ မနောသင်္ခါရကို ပြုခြင်း။<br> ၄-ကံမှာ’အထက်ကံ ၃-ပါးပယ်ရန် လှုံ့ဆော်သော မဂ်စေတနာ။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုးရှိသော ကံစသည်ဖြင့် အမည်အပြည့်အစုံကို ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်း သိ၊ နောက်နည်းတူ။<br> <br>စာမျက်နှာ-693 </p><hr> <h3>၆-အရိယမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>၁-၂-၃-ကံမှာ’ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်းပင်။<br> ၄-ကံမှာ-အယူမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ (လ) တည်ကြည်မှုမှန် သမ္မာသမာဓိတို့တည်း။</p> <p>သတိပညာ ၂-ပါးသာကံ သတိဖြင့် အာရုံသို့ ကပ်တည်၍ ပညာဖြင့် ပိုင်းခြား သောကြောင့်တည်း။ ကြွင်းတရားများကား အင်္ဂါသာ ဖြစ်၍ ကံမဖြစ်၊ ဗောဇ္ဈင်၌ လည်း နည်းတူ၊ အဘိဓမ္မာ၌ကား မဂ္ဂင်တရားအားလုံးကို စေတနာနှင့် ယှဉ်သော ကံ ဟု ဖွင့်သည်။</p> <h3>၇ – ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်</h3> <p>၁-၂-၃ ကံမှာ-ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်းပင်။</p> <p>၄-ကံမှာ-သစ္စာ ၄-ပါးကို သိကြောင်း အောက်မေ့မှု သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်၊ ပညာ (ဓမ္မဝိစယ)၊ လုံ့လဝီရိယ၊ နှစ်သိမ့်မှု ပီတိ၊ ငြိမ်းချမ်းမှု ပဿဒ္ဓိ၊ တည်ကြည်မှု သမာဓိ၊ လျစ် လျူရှုမှု ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်တို့တည်း။</p> <h3>၈-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>တရား ၄-ပါးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ ရောက်ရ၏။ ၄-မျိုး မှာ’အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။ နတ်ပြည်ရောက်ရသော ၄-မျိုးမှာ’အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံ သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။ ၉-အဗျာပဇ္ဈ သုတ်ကိုလည်း သုတ်နာမည်ထူးသည်မှတပါး နည်းတူပင် ဟောအပ်၏။</p> <h3>၁၀-သမဏသုတ်</h3> <p>ဤသာသနာတော်၌သာလျှင် ပဌမ ဒုတိယ တတိယ စတုတ္ထ သမဏမျိုးကို ရနိုင်ကုန် ၏၊ သာသနာပြင်ပ အယူဝါဒတို့သည် ထိုဆိုပြီးသမဏ ၄-မျိုးတို့မှ ဆိတ်သုဉ်းကုန်၏၊ ရဟန်းတို့၊ ဤသို့ရဲရင့်သောစကားကို ကြုံးဝါးကြကုန်လော့။</p> <p>ပဌမ သမဏမျိုးဟူသည်... သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် အပါယ် မကျ၊ ကိန်းသေမြဲသော အထက်မဂ် ၃-ပါး လားရာရှိသော သောတာပန်တည်း။</p> <p>ဒုတိယသမဏမျိုးဟူသည်... သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်၍ ရာဂ ဒေါသ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် ဤ လူ့ပြည်သို့ တကြိမ်သာလာ၍ ဆင်းရဲ၏ အဆုံး ကိုပြုသော သကဒါဂါမ်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-694 <hr> တတိယ သမဏမျိုးဟူသည်- အောက်ပိုင်းသံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်း ကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ် ပဋိသန္ဓေနေ၍ ထိုဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုလတ္တံ့ ဖြစ်၍ ထိုဘုံမှ ပြန်လည်ခြင်းသဘောမရှိသော အနာဂါမ်တည်း။</p> <p>စတုတ္ထသမဏမျိုးဟူသည်– အာသဝေါ ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါ ကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက် မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ရဟန္တာတည်းဟု မိန့်။</p> <p>သာသနာပြင်ပ အယူဝါဒများ သဿတဝါဒ ၄၊ ဧကစ္စသဿတိက-၄၊ အန္တာ နန္တိက ၄၊ အမရာဝိက္ခေပိက ၄၊ အဓိစ္စသမုပ္ပန္နိက ၂၊ သညီဝါဒ ၁၆၊ အသညီဝါဒ ၈၊ နေဝသညီနာသညီဝါဒ ၈၊ ဥစ္ဆေဒဝါဒ ၇၊ ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာနဝါဒ ၅၊ ပေါင်း ဒိဋ္ဌိ ၆၂- ပါးတည်း။</p> <p>သမဏ ၄-မျိုး ၄-မျိုးဆိုသော်လည်း သောတာပန်ရဟန်း၌ သောတာပတ္တိမဂ် အလို့ငှာ အားထုတ်သူ ၁၊ သောတာပတ္တိမဂ်၌ တည်သူ ၁၊ သောတာပတ္တိ ဖိုလ်၌ တည်သူ ၁-ဟု ၃-ဦးရှိရာ သကဒါဂါမ်ရဟန်း စသည်တို့၌လည်း ၃-ဦးစီရသောကြောင့် သမဏ ၁၂-ဦးရှိသည်။</p> <h3>၁၁-သပ္ပုရိသာနိသံသသုတ်</h3> <p>သူတော်ကောင်းကို အမှီပြု၍ မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သော အာနိသင် ၄-မျိုးမှာ- မြတ်သော သီလ သမာဓိ ပညာ ဝိမုတ္တိဖြင့် တိုးပွားခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>(၂၅) ၅--အာပတ္တိဘယဝဂ်၊ ၁-သံဃဘေဒကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ကောသမ္ဘီပြည်၊ ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် ချဉ်းကပ်ရှိခိုး ထိုင်နေသော အာနန္ဒာအား ဘုရားရှင်က “ အာနန္ဒာ၊ ထိုအဓိကရုဏ်း ငြိမ်းပြီလော” မေးတော်မူရာ “ဘယ်မှာငြိမ်းပါအံ့နည်း၊ အရှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ အတူနေတပည့် ဗာဟိယ ရဟန်းသည် သံဃာကွဲပြားရန် နည်းမျိုးစုံအားထုတ်လျက် ရပ်တည်နေပါ၏၊ ထိုသို့ဖြစ် ရာ၌ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် စကားတခွန်းမျှ ပြောစကောင်း၏ဟူ၍ မအောက်မေ့ပါ”ဟု အရှင်အာနန္ဒာပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>အာနန္ဒာ၊ အနုရုဒ္ဓါသည် သံဃာ့အလယ်ဝယ် အဓိကရုဏ်းတို့၌ ဘယ်အခါက မေး စိစစ်ဖူးသနည်း၊ ဖြစ်ပေါ်သမျှ အဓိကရုဏ်းအားလုံးတို့ကို သင်တို့သော်လည်းကောင်း၊ သာရိပုတ္တရာ မောဂ္ဂလာန်တို့သော်လည်းကောင်း၊ ငြိမ်းစေရမည်မဟုတ်ပါလော့။<br> <br>စာမျက်နှာ-695 <hr> အကျိုးထူး ၄-မျိုးကိုမြင်သော ရဟန်းယုတ်သည် သံဃာကွဲပြားခြင်းကို နှစ်သက်လို လား၏၊ ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းယုတ်သည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ မစင်ကြယ်၊ ယုံမှားဖွယ်ရှိ၏၊ ဖုံးလွှမ်းအပ်သောအမှုရှိ၏၊ ရဟန်းမဟုတ်ပဲလျက် ရဟန်းဟု ဝန်ခံ၏၊ အကျင့်မြတ်မရှိပဲ ရှိ၏ဟု ဝန်ခံ၏၊ အတွင်းပုပ်၏၊ ကိလေသာမိုးစွတ်၏၊ ယောက်သွားပုပ်ကဲ့သို့ဖြစ်၏၊ ထိုရဟန်းအား “ဤရဟန်းသည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ် ၏၊ (လ) ယောက်သွားပုပ်ကဲ့သို့ဖြစ်၏”ဟု ငါ့ကို ရဟန်းတို့ အကယ်၍သိကုန်မူ ညီညွတ် လျှင် ငါ့ကိုဖျက်ဆီးကြလိမ့်မည်၊ မညီညွတ်လျှင်မူကား ငါ့ကိုဖျက်ဆီးနိုင်ကြလိမ့်မည် မဟုတ်”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ဤကား ပဌမအကျိုးတည်း။</p> <p>ရဟန်းယုတ်သည် မှားသောအယူရှိ၏၊ အပိုင်းအခြားကို ယူတတ်သော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ နှင့်ပြည့်စုံ၏၊ ထိုရဟန်းအား “ဤရဟန်းသည် မှားသောအယူရှိ၏၊ အပိုင်းအခြားကို ယူတတ်သော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့် ပြည့်စုံ၏”ဟု ငါ့ကိုအကယ်၍ ရဟန်းတို့ သိကုန်မူ ညီညွတ် လျှင် (လ) မဟုတ်”ဟု အကြံဖြစ်၏၊ ဤကား ဒုတိယအကျိုးတည်း။</p> <p>ရဟန်းယုတ်သည် အသက်မွေးမှား၏၊ မှားသော အသက်မွေးမှုဖြင့် အသက်မွေး၏၊ ထိုရဟန်းအား’“ဤရဟန်းသည် ဤသို့အသက်မွေး၏”ဟု ငါ့ကို ရဟန်းတို့ အကယ်၍ သိကုန်မူ ညီညွတ်လျှင် (လ) မဟုတ်”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ဤကား တတိယ အကျိုး တည်း။</p> <p>ရဟန်းယုတ်သည် လာဘ်ကို အရိုအသေပြုမှုကို မြတ်နိုးပူဇော်မှုကို အလိုရှိ၏။ ထိုရဟန်းအား “ဤရဟန်းသည် လာဘ်စသည်ကို အလိုရှိ၏”ဟု ငါ့ကို ရဟန်းတို့ အကယ်၍ သိကုန်မူ ညီညွတ်လျှင် ငါ့ကို အရိုအသေ အလေးအမြတ် ပြုကြလိမ့်မည် မဟုတ်၊ မြတ်နိုးပူဇော်ကြလိမ့်မည် မဟုတ်၊ မညီညွတ်လျှင်ကား ငါ့ကို အရိုအသေ အမြတ် ပြုကြလိမ့်မည်၊ မြတ်နိုးပူဇော်ကြလိမ့်မည်ဟု အကြံဖြစ်၏။ ဤကား စတုတ္ထ အကျိုးတည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၂- အာပတ္တိဘယသုတ်</h3> <p>အာပတ်ကိုအကြောင်းပြု၍ဖြစ်သော ဘေး ၄-မျိုးမှာ - ပြစ်မှုကျူးလွန်သော ခိုးသူ ကိုဖမ်း၍ “မင်းမြတ်၊ ဤသူကား ပြစ်မှုကျူးလွန်သော ခိုးသူပါတည်း၊ ဤသူအား မင်းမြတ်သည် ဒဏ်ထားတော်မူပါ”ဟု မင်းအား ပြကုန်ရာ၏၊ ထိုခိုးသူကို မင်းသည် “အချင်းတို့၊ သွားကြ၊ ဤယောက်ျားကို ကြိုးခိုင်ခိုင်ဖြင့် တင်းကျပ်စွာ လက်ပြန်တုပ် လျက် ခေါင်းတုံးရိတ်၍ အသံမြည်သော ထက်စည်တီးကာ လမ်းတိုင်း လမ်းဆုံတိုင်း သို့ လှည့်ခေါ်၍ တောင်တံခါးမှထုတ်ပြီး မြို့တောင်အရပ် သူသတ်ကုန်း၌ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်ကြ”ဟု ဆိုရာ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-696 <hr> ထိုခိုးသူကို မင်းချင်းယောက်ျားတို့သည် မင်းမိန့်အတိုင်း အစဉ်တကျ ပြုကြကုန်၏၊ ထိုသို့ဖြစ်ရာဝယ် တနေရာ၌ ရပ်တည်နေသော ယောက်ျားတယောက်အား “အချင်း တို့၊ ဤယောက်ျားသည် ယုတ်ညံ့၍ ဦးခေါင်းဖြတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အမှုကို ပြုခဲ့၏ တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် မင်းချင်းယောက်ျားတို့သည် ကြိုးခိုင်ခိုင်ဖြင့် (လ) သူသတ်ကုန်း၌ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်ကြကုန်ဘိ၏။ ထိုငါသည် ဦးခေါင်းဖြတ်ထိုက်သည့် ဤသဘောရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ ထိုသူ၏ မကောင်းမှုကံမျိုးကို စင်စစ်မပြုအံ့”ဟု အကြံ ဖြစ်ရာ သကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမအား ပါရာဇိကအာပတ်တို့၌ ဤသို့ ပြင်းပြသော ကြောက်လန့်ဖွယ်ဘေးဟူသော အမှတ်သည် ရှေးရှုထင်လာခဲ့မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “ပါရာဇိကအာပတ် မသင့်သေးလျှင်လည်း သင့်တော့မည် မဟုတ်၊ သင့်ပြီးဖြစ်လျှင်လည်း တရားအားလျော်စွာ ကုစားလိမ့်မည်” ဟူသော ထိုအကျိုးကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်၏။</p> <p>ယောက်ျားသည် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ ဆံပင်ကို ဖြန့်ကြဲလျက် ကျည်ပွေ့ ပခုံး ထမ်းကာ လူများအပေါင်းသို့ ချဉ်းကပ်ပြီး “အရှင်တို့၊ ကျွန်ုပ်သည် ကျည်ပွေ့ဖြင့် ရိုက်ပုတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ် မကောင်းမှုကို ပြုမိပြီ၊ အကျွန်ုပ်အတွက် အရှင်တို့ နှစ် သက်သည့်အမှုကို ပြုပါအံ့”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသို့ပြောဆိုရာဝယ် တနေရာ၌ ရပ်တည်နေ သော ယောက်ျားတယောက်အား− “အချင်းတို့၊ ဤယောက်ျားသည် ယုတ်ညံ့၍ ကျည်ပွေ့ဖြင့် ပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အမှုကိုပြုခဲ့၏တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ (လ) နှစ်သက်သည့်အမှုကို ပြုပါအံ့”ဟုဆိုရတုံဘိ၏။ ထိုငါသည် ကျည်ပွေ့ဖြင့် ပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ဤသဘောရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ ထိုသူ၏ မကောင်း မှုကံမျိုးကို စင်စစ် မပြုအံ့” ဟု အကြံဖြစ်ရာသကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမအား သံဃာဒိသိသ်အာပတ်တို့၌ ဤသို့ ပြင်းပြသော ကြောက်လန့်ဖွယ် ဘေးဟူသော အမှတ်သည် ရှေးရှုထင်လာခဲ့မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “သံဃာဒိသိသ်အာပတ် မသင့်သေးလျှင်လည်း သင့်တော့မည်မဟုတ်၊ သင့်ပြီးဖြစ်လျှင်လည်း တရားအားလျော်စွာ ကုစားလိမ့်မည်”ဟူသော ထိုအကျိုးကို (လ) အပ်၏။</p> <p>ယောက်ျားသည် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ ဆံပင်ကိုဖြန့်ကြဲလျက် ပြာထုပ် ပခုံးတင် ကာ လူများသို့ချဉ်းကပ်ပြီး “အရှင်တို့၊ ကျွန်ုပ်သည် ပြာထုပ်ဖြင့် ဦးခေါင်းကို ပုတ် ခတ်ထိုက်သည့် (လ) ပြုပါအံ့” ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသို့ပြောဆိုရာဝယ် (လ) ပြာထုပ်ဖြင့် ဦးခေါင်းကိုပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အမှုကို ပြုခဲ့၏တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ (လ) ပြုပါအံ့” ဟု ဆိုရတုံဘိ၏၊ ထိုငါသည် ပြာထုပ်ဖြင့် ပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ဤသဘောရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ မကောင်းမှုကံမျိုးကို စင်စစ်မပြု အံ့” ဟု အကြံဖြစ်ရာသကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမအား ပါစိတ် အာပတ်တို့၌ ဤသို့ ပြင်းပြသော ကြောက်လန့်ဖွယ်ဘေးဟူသော အမှတ်သည် ရှေးရှု<br> <br>စာမျက်နှာ-697 <hr> ထင်လာခဲ့မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “ပါစိတ်အာပတ် မသင့်သေးလျှင်လည်း သင့်တော့မည် မဟုတ်၊ သင့်ပြီးဖြစ်လျှင်လည်း တရားအားလျော်စွာ ကုစားလိမ့်မည်” ဟူသော အကျိုးကို (လ) အပ်၏။</p> <p>ယောက်ျားသည် အဝတ်နက်ကိုဝတ်ပြီး ဆံပင်ကိုဖြန့်ကြဲလျက် လူများသို့ချဉ်းကပ် ပြီး “အရှင်တို့၊ ကျွန်ုပ်သည် စွပ်စွဲထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်မကောင်းမှုကို ပြုမိပြီ၊ အကျွန်ုပ် အတွက် အရှင်တို့ နှစ်သက်သလို ပြုပါအံ့”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသို့ပြောဆိုရာဝယ် တနေရာ ၌ ရပ်တည်နေသောယောက်ျားအား “အချင်းတို့၊ ဤယောက်ျားသည် စွပ်စွဲထိုက် သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်မကောင်းမှုကို ပြုခဲ့၏တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် အဝတ်နက်ကို ဝတ်၍ (လ) ပြုပါအံ့” ဟုဆိုရတုံဘိ၏၊ ထိုငါသည် စွပ်စွဲထိုက်သည့် ဤသဘော ရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ ထိုသူ၏မကောင်းမှုကံမျိုးကို မပြုအံ့”ဟု အကြံဖြစ်ရာ သကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း၊ ရဟန်း မိန်းမအား ပါဋိဒေသနီအာပတ်တို့၌ (လ) ကုစားလိမ့်မည်”ဟူသော အကျိုးကို (လ) မျှော်လင့်အပ်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>တရားအားလျော်စွာ ကုစားခြင်း ပါရာဇိကကျပြီးက လူ သာမဏေအဖြစ်၌ တည်ခြင်း၊ သံဃာဒိသိသ်သင့်က ဝတ်ဆောင်တည်ခြင်းစသည် အားထုတ်ခြင်း ပြုရမည်၊ ပါဋိဒေသနီဖြင့် ကြွင်းသမျှ အာပတ်များပါယူ။</p> <h3>၃- သိက္ခာနိသံသသုတ်</h3> <p>သိက္ခာဟူသော အကျိုးအာနိသင်ရှိသည့် လွန်ကဲသောပညာရှိသည့် အရဟတ္တဖိုလ် အနှစ်ရှိသည့် သတိအကြီးအမှူးရှိသည့် ဤအကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးရ၏။</p> <p>သိက္ခာဟူသော အကျိုးရှိပုံမှာ-ဤသာသနာတော်၌ မကြည်ညိုသေးသူတို့ ကြည် ညိုရန်၊ ကြည်ညိုပြီးသူတို့ တိုးကြည်ညိုရန် တပည့်များအား လွန်မြတ်သော ကျင့်ဝတ် အဘိသမာစာရိက သိက္ခာကို ငါပညတ်အပ်ပြီ၊ ငါပညတ်ထားတိုင်းသော သိက္ခာကို ထိုရဟန်းသည် မကျိုးမပေါက် မပြောက်မကျားသည်ကို ပြုလျက် သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏။</p> <p>နောက်တမျိုးကား’ခပ်သိမ်းသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ကောင်းစွာ ဝဋ်ဆင်းရဲ ကုန်ရန် တပည့်များအား မဂ်ဟူသော အကျင့်မြတ်၏ အစဖြစ်သော အာဒိဗြဟ္မစရိ ယိကသိက္ခာကို ငါပညတ်အပ်ပြီ၊ ငါပညတ်ထားတိုင်းသော သိက္ခာပုဒ်ကို ထိုရဟန်း သည် မကျိုး (လ) ကျင့်၏၊ ဤသို့ အကျင့်သိက္ခာဟူသော အကျိုးရှိ၏။</p> <p>လွန်ကဲသော ပညာရှိမှာ -ခပ်သိမ်းသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ကောင်းစွာ ဝဋ် ဆင်းရဲကုန်ရာ တပည့်များအား သစ္စာ ၄-ပါး တရားတို့ကို ငါ ဟောကြားအပ်ပြီ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-698 <hr> ငါဟောကြားထားတိုင်းသော တရားတို့ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် မဂ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ရှုမြင်အပ်ကုန်၏၊ ဤသို့ လွန်ကဲသော ပညာရှိ၏။</p> <p>အရဟတ္တဖိုလ်အနှစ်ရှိပုံမှာ’ခပ်သိမ်း (လ) ငါဟောကြားအပ်ပြီ၊ ငါဟောကြား ထားတိုင်းသော တရားတို့ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် တွေ့ထိအပ်ကုန်၏၊ ဤသို့ အရဟတ္တဖိုလ် အနှစ်ရှိ၏။</p> <p>သတိအကြီးအမှူးရှိပုံမှာ-“ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော မပြည့်စုံသေးသော လွန်မြတ်သည့် ကျင့်ဝတ်၊ အဘိသမာစာရိက သိက္ခာကိုမူလည်း ပြည့်စေအံ့၊ ပြည့်စုံပြီး သိက္ခာကိုမူလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင်အံ့”ဟု မိမိသန္တာန်၌သာလျှင် သတိ သည် ကောင်းစွာထင်၏။</p> <p>“ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော မပြည့်စုံသေးသော မဂ်ဟူသော အကျင့်မြတ်၏ အစဖြစ်သော အာဒိဗြဟ္မစရိယိက သိက္ခာကိုမူလည်း ပြည့်စုံစေအံ့၊ ပြည့်စုံပြီး သိက္ခာ ကိုမူလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင်အံ့”ဟု မိမိသန္တာန် (လ)ထင်၏။ “ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော ကောင်းစွာ မဆင်ခြင်အပ်သေးသော တရားကိုလည်း ပညာ ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှုဆင်ခြင်အံ့၊ ရှုဆင်ခြင်ပြီး တရားကိုလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင်အံ့”ဟု မိမိသန္တာန်(လ)ထင်၏။</p> <p>“ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော မတွေ့ထိအပ်သေးသော တရားကိုမူလည်း အရ ဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် ထိစေအံ့၊ တွေ့ထိပြီး တရားကိုမူလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင် အံ့”ဟု မိမိသန္တာန်၌ (လ) ထင်၏။ ဤသို့ သတိအကြီးအမှူး ရှိ၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၄-သေယျာသုတ်</h3> <p>အိပ်ခြင်း ၄-မျိုးမှာ’ ပြိတ္တာ၊ ကာမဂုဏ်ခံစားသူ၊ ခြင်္သေ့၊ ဘုရားရှင်တို့၏အိပ်ခြင်းတို့ တည်း။ ပြိတ္တာတို့သည် များသောအားဖြင့် ပက်လက်အိပ်ကုန်၏၊ ကာမဂုဏ် ခံစားသူတို့ သည် များသောအားဖြင့် လက်ဝဲနံပါးဖြင့် အိပ်ကုန်၏၊ ခြင်္သေ့မင်းသည် ခြေတဘက်ဖြင့် ခြေတဘက်ကို စဉ်းငယ်လွန်ကာ တင်ထား၍ ပေါင်တွင်း၌ အမြီးကို ထည့်သွင်းလျက် လက်ယာနံပါးဖြင့် အိပ်၏။</p> <p>ထိုခြင်္သေ့အိပ်ရာမှ နိုးလတ်သော် ရွှေကိုယ်ပိုင်းကို စဉ်းငယ်ညွှတ်စေ၍ နောက်ပိုင်း ကိုယ်ကို စောင်းလှည့်ကြည့်၏၊ ခန္ဓာကိုယ် တစုံတရာ ဖောက်ပြန် ရွှေ့လျားနေသည်ကို မြင်လျှင် ခြင်္သေ့ မင်းသည် မနှစ်မြို့ခြင်း ဖြစ်၏၊ ဖောက်ပြန် ရွေ့လျားသည်ကို မမြင်ရမှ နှစ်မြို့၏၊ ဤကား ခြင်္သေ့မင်းတို့၏ အိပ်ခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-699 <hr> ကာမတို့မှ ဆိတ်၍သာလျှင် ပဌမဈာန် (လ) စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေခြင်းကား ဘုရားရှင်တို့၏ အိပ်ခြင်းတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ပြိတ္တာ သေသူကို ပေတ ပြိတ္တာဟု ခေါ်သည်၊ အများအားဖြင့် ပက်လက်သာ အိပ်ကြသည်၊ တနည်းကား ပြိတ္တာဘုံ၌ ဖြစ်သူများသည် အသားအသွေး နည်း၍ အရိုးဆက်သည် မှေးယှက်ကုန်အပ်ရကား စောင်း၍ မအိပ်နိုင်၊ ပက်လက်သာ အိပ်ကြ ရသည်။</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း မနှစ်မြို့ တန်ခိုးထက်သောကြောင့် လက်ခြေအထားပျက်လျှင် သင့်လို အမျိုးရိုးဇာတ်ရှိသူ ရဲရင့်သူအတွက် မသင့်ဟု စိတ်ဆင်းရဲပြီး ထိုနေရာ၌ပင် အိပ်နေ တော့၏၊ အစာရှာ မထွက်တော့ပေ၊ အနေအထားမပျက်သည်ကို တွေ့မှ ဝမ်းသာပြီး ထ၍ စံပယ်ကွန့်မြူးကာ မှန်ဆံကိုခါ ခြင်္သေ့သံ ၃-ကြိမ်ဟောက် အစာရှာထွက်သည်။</p> <h3>၅-ထူပါရဟသုတ်</h3> <p>စေတီထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- မြတ်စွာဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ ဘုရား၏ တပည့် သာဝက၊ စကြဝတေးမင်းတို့တည်း။</p> <p>စကြဝတေးမင်းနှင့် ပုထုဇဉ်ရဟန်း ပုထုဇဉ်ရဟန်းများအား စေတီခွင့်ပြုလျှင် သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ စေတီနေရာပင် မလောက်တော့၊ အခြားနေရာများလည်း နည်းတူ မြေနေရာကုန်ပေမည်၊ များလှ၍ အံ့ဖွယ်လည်း ဖြစ်တော့မည် မဟုတ်၊ စကြဝတေးမင်း ကား တဦးတည်းဖြစ်၍ အံ့လောက်သော စေတီဖြစ်မည်၊ သို့သော် ပုထုဇဉ်သီလရှိသူ အား ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော ရဟန္တာအားကဲ့သို့ ကြီးကျယ်စွာလည်း ပူဇော်မှု ပြုသင့်သည်။</p> <h3>၆--ပညာဝုဒ္ဓိသုတ်</h3> <p>ပညာတိုးပွားရန်ဖြစ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ− သူတော်ကောင်းကို မှီဝဲဆည်းကပ် ခြင်း၊ သူတော်ကောင်းတရားကြားနာခြင်း၊ အသင့်အားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း၊ လော ကုတ္တရာတရားအား လျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်ခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၇’ဗဟုကာရသုတ်</h3> <p>လူပုဂ္ဂိုလ်အား ကျေးဇူးများသော တရား ၄-မျိုးမှာ အထက် ၄-ပါးတည်း။</p> <h3>၈-ပဌမဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာ မဟုတ်သူတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ-- မမြင် မကြား မတွေ့ မသိသည်၌ မြင် ကြား တွေ့ သိ၏ဟု ပြောဆိုခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-700 </p><hr> <h3>၉-ဒုတိယ ဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ-မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိသည်၌ မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိဟု ပြောဆိုခြင်းတည်း။</p> <h3>၁၀-တတိယ ဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာမဟုတ်သူတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ မြင်၊ ကြား၊ တွေ့၊ သိသည်၌ မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိဟု ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၁၁-စတုတ္ထဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ-မြင်၊ ကြား၊ တွေ့၊ သိသည်၌ မြင်၊ ကြား၊ တွေ့၊ သိသည်ဟု ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>(၂၆) ၆-အဘိညာဝဂ်၊ ၁-အဘိညာသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးမှာ--ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပိုင်းခြားသိထိုက်သော၊ ပယ်ထိုက်သော၊ ပွား များထိုက်သော၊ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားတို့တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပိုင်းခြားသိထိုက်သော တရားတို့ဟူသည်--ဥပါဒါန်၏ အာရုံဖြစ် သော ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပယ်ထိုက်သော တရားတို့ဟူသည်’အဝိဇ္ဇာနှင့် ဘဝတဏှာတို့ တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပွားများထိုက်သော တရားတို့ဟူသည် သမထ ဝိပဿနာတို့တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားတို့ဟူသည်-- အသိဉာဏ် ဝိဇ္ဇာနှင့် ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု ဝိမုတ္တိတို့တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၂- ပရိယေသနသုတ်</h3> <p>အရိယာမဟုတ်သူတို့၏ ရှာမှီးခြင်း ၄-မျိုးမှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိက အိုခြင်းသဘော၊ နာခြင်းသဘော၊ သေခြင်းသဘော၊ ပူပန်နှိပ်စက်တတ်သော သဘော ရှိသူ ဖြစ်လျက် အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း သဘောကိုသာလျှင် ပူပန်နှိပ်စက်တတ်သော သဘောကိုသာလျှင် ရှာမှီး၏ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-701 <hr> အရိယာတို့၏ ရှာမှီးခြင်း ၄-မျိုးမှာ’အချို့သူသည် မိမိက အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေ ခြင်းသဘော၊ ပူပန်နှိပ်စက်စေတတ်သော သဘောရှိသူဖြစ်၍ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း သဘော၌ ပူပန်နှိပ်စက်တတ်သော သဘော၌ အပြစ်ကိုသိရကား အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း မရှိသော မပူပန် မနှိပ်စက်တတ်သော အတုမဲ့သော ယောဂ၏ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို ရှာမှီး၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-သင်္ဂဟဝတ္ထုသုတ်</h3> <p>ချီးမြှောက်ကြောင်း သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-မျိုးမှာ- ပေးကမ်းစွန့်ကြဲခြင်း (ဒါန)၊ ချစ်ဖွယ်စကား ကိုဆိုခြင်း (ပိယဝါစာ)၊ အကျိုးစီးပွားကို ကျင့်ခြင်း (အတ္ထစရိယာ)၊ ကိုယ်တူထားခြင်း (သမာနတ္တတာ) တို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၄’မာလုကျပုတ္တသုတ်</h3> <p>မာလုကျပုတ္တသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား “အရှင် ဘုရား၊ တပည့်တော်အား တရားအကျဉ်းဟောပါရန် တောင်းပန်ပါ၏။ တပည့်တော် သည် ဘုရားတရားကြားနာရပြီးနောက် တယောက်တည်း ဆိတ်ငြိမ်ရာကပ်လျက် မမေ့ မလျော့ အပြင်းအားထုတ်ကာ နိဗ္ဗာန်သို့စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နေပါ အံ့” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>“မာလုကျပုတ္တ၊ ဤအရာ၌ သင်ကဲ့သို့ အိုမင်း၍ ကြီးမား ရင့်ရော်နေသူက ငါဘုရား အား အဆုံးအမအကျဉ်းကို တောင်းဘိမူ ယခုအခါ ငယ်ရွယ်သူ ရဟန်းတို့ကို အဘယ် သို့ ဆိုရကုန်အံ့နည်း” ဟု မိန့်၏။</p> <p>“အရှင်ဘုရား၊ မြတ်စွာဘုရားသည် တပည့်တော်အား တရားအကျဉ်းကို ဟောတော် မူပါ၊ တပည့်တော်သည် ဘုရားဟောတရား၏အနက်ကို သိကောင်းတန်ရာ၏။ တရား တော်၏ အမွေခံဖြစ်နိုင်ကောင်းတန်ရာပါ၏” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>မာလုကျပုတ္တ၊ တဏှာဖြစ်ကြောင်း ၄-မျိုးမှာ’ရဟန်းအား တဏှာဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ အိပ်ရာ နေရာ၊ ဆေးပစ္စည်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်၏။ ရဟန်း သည် တဏှာကို ပယ်ပြီး၊ အမြစ်ရင်း ဖြတ်ပြီး၊ နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုပြီးသောအခါ ဤရဟန်းကို တဏှာဖြတ်ပြီး သံယောဇဉ် လွန်မြောက်ပြီး ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏။ ကောင်းစွာ မာနကို နုတ်ပယ်ခြင်းကြောင့် ဒုက္ခ၏အဆုံးကိုပြုပြီး ရဟန်းဟုဆိုအပ်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>ဤသို့ ဆုံးမအပ်ပြီးသော အရှင်မာလုကျပုတ္တသည် နေရာမှ ဘုရားရှိခိုး အရိုအသေပြု ဖဲသွားပြီး ဆိတ်ငြိမ်ကပ် အပြင်း အားထုတ်လျက် နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နေလတ်သော် မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-702 <hr> မာလုကျပုတ္တသည် မာလုကျပုတ္တကတော် ပုဏ္ဏေးမ၏ သားတည်း။ ထိုအရှင်အား ဘုရား မိန့်သောစကားသည် မောင်းမဲရာ၊ ချီးမြှောက်ရာ ၂ မျိုးရှိသည်၊ မှန်၏။ ထိုအရှင်သည် ငယ်စဉ်က ပစ္စည်း ၄-ဖြာ တွယ်တာပြီး ကြီးမှ တောနေမှု လိုလားပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်း တောင်းသူ ဖြစ်၏။</p> <p>မောင်းမဲပုံ။ ။သင်က အိုမှ တရားတောင်းရာ၌ ရဟန်းငယ်တွေကို ငါဘုရား ဘယ်လို မိန့်ရမှာလဲ၊ မာလုကျပုတ္တလို သင်တို့လဲ ငယ်စဉ် ပစ္စည်းခင်မင်ကြ၊ ကြီးမှ တောဝင်၊ ရဟန်းတရားအားထုတ်ကြဟု မိန့်ရမှာလား၊ ဤအဓိပ္ပာယ်။</p> <p>ချီးမြှောက်ပုံ။ ။သင်တရားတောင်းရာ၌ ရဟန်းငယ်များကို အသို့ ဆိုရကုန်အံ့ နည်း၊ ငါတို့၏ မာလုကျပုတ္တသည် အိုမင်းသော်လည်း တောဝင် ရဟန်းတရားအားထုတ်လို၍ ကမ္မဋ္ဌာန်း တောင်းဘိသေး၏၊ သင်တို့ကား ငယ်ပါလျက်လည်း ဦးဦးဖျားဖျား တရား မလုပ်ကြတော့ပြီလော၊ ဤကား အဓိပ္ပာယ်။</p> <h3>၅-ကုလသုတ်</h3> <p>စည်းစိမ် ဥစ္စာ များခြင်းသို့ ရောက်ပြီးမှ ကြာမြင့်စွာ မတည်သူ အားလုံးသည် အကြောင်း ၄-မျိုးကြောင့်သော် လည်းကောင်း၊ တမျိုးမျိုးကြောင့် သော် လည်း ကောင်း ဖြစ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ ပျောက်သော စည်းစိမ် ဥစ္စာကို မရှာမှီး။<br> ၂။ ဆွေးမြေ့ ဟောင်းနွမ်းသော စည်းစိမ်ဥစ္စာကို ထပ်မံ မပြုပြင်။<br> ၃။ အတိုင်းအရှည်မရှိ စားသောက်။</p> <p>၄။ အကျင့်သီလမရှိသော မိန်းမကို ဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားကို ဖြစ်စေ အကြီးအမှူး၊ ဘဏ္ဍာစိုး အရာ၌ ထားခြင်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>စည်းစိမ်တည်ကြောင်း ၄-မျိုးတို့ကို အပြန်အားဖြင့် သိအပ်ကုန်၏။</p> <h3>၆- ပဌမအာဇာနီယသုတ်</h3> <p>အင်္ဂါ ၄-မျိုးရှိသော အာဇာနည် မြင်းကောင်းသည် မင်းအားထိုက်၍ မင်းသုံး ဖြစ်၏၊ မြင်း၏အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းဟူ၍ ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်း၊ အလုံးအရပ်နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ တရား ၄-မျိုးရှိသော ရဟန်းသည် အရပ်ဝေးမှဆောင်လာ၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ (လ) အမြတ်ဆုံးလယ်မြေဖြစ်၏။ ၄-မျိုးမှာ- အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်း၊ အလုံးအရပ်နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>အဆင်းနှင့် အသို့ပြည့်စုံသနည်း။ ။ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-703 <hr> ခွန်အားနှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း။ ။ရဟန်းသည် အကုသိုလ်တရားကိုပယ်ရန်၊ ကုသိုလ် ပြည့်စုံစေရန် ထက်သန်သော လုံ့လရှိ၏၊ အားစွမ်းရှိ၏၊ အားထုတ်ခြင်းရှိ၏၊ ကုသိုလ် တရားတို့၌ တာဝန်ကို ပစ်ချထားခြင်းမရှိ၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။</p> <p>လျင်မြန်ခြင်းနှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း။ ။ရဟန်းသည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။</p> <p>အလုံးအရပ်နှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း။ ။ရဟန်းသည် သင်္ကန်းစသော ပစ္စည်း ၄-ပါး ကို ရ၏၊ ဤသို့ပြည့်စုံ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၇- ဒုတိယအာဇာနီယသုတ်</h3> <p>မြင်းအင်္ဂါ ရဟန်းအင်္ဂါ အတူပင်၊ ရဟန်းအင်္ဂါ အဖွင့်ထူးရာ၌— လျင်မြန်ခြင်းနှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း ရဟန်းသည် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေ၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။</p> <h3>၈- ဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ– ဝီရိယ၊ သတိ၊ သမာဓိ၊ ပညာဗိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၉ − အရညသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော ရဟန်းသည် အစွန် အဖျား ကျသော တောကျောင်းကို မမှီဝဲထိုက်၊ ၄-မျိုးမှာ– ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသဝိတက်ရှိသူ၊ ပညာမရှိ မိုက်၍ မသန့်ရှင်းသော နှုတ်ရှိသူတို့တည်း။</p> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော ရဟန်းသည် အစွန်အဖျား ကျသော တောကျောင်းကို မှီဝဲ ထိုက်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- နေက္ခမ္မ၊ အဗျာပါဒ၊ အဝိဟိံသ ဝိတက်ရှိသူ၊ ပညာရှိ၍ မမိုက်သည့် ပြင် သန့်ရှင်းသော နှုတ်ရှိသူတို့တည်း။</p> <h3>၁၀ --- ကမ္မသုတ်</h3> <p>တရား ၄-ပါးရှိသော မလိမ္မာ၍ မိုက်မဲသော သူယုတ်သည် တူးဖြို ဖျက်ဆီးအပ် သည့် မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ် ရှိ၍ ပညာရှိ များလည်း ကဲ့ရဲ့ထိုက်၏၊ အကုသိုလ်များစွာကိုလည်း ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ= အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံ နှင့် အပြစ်ရှိသော အယူတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-704 <hr> တရား ၄-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် မတူးဖြို မဖျက်ဆီးအပ်သည့် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်၏၊ အပြစ်ကင်း၍ ပညာရှိများလည်း မကဲ့ရဲ့အပ်၊ ကောင်းမှု များစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ’ အပြစ်မရှိသော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံနှင့် အပြစ်မရှိသော အယူတို့တည်း။</p> <h3>(၂၇) ၇-ကမ္မပထဝဂ်၊ ၁-ပါဏာတိပါတိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ ရောက်ရ၏၊ ၄-မျိုးမှာ - မိမိကိုယ်တိုင်လည်း သူ့အသက်သတ်၏၊ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်း၌ ဆောက်တည် စေ၏၊ သတ်ခြင်း၌ သဘောတူ၏၊ သတ်ခြင်း၏ ကျေးဇူးကို ပြောဆို၏၊ ဤ ၄-ပါး တို့တည်း။</p> <p>နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရှိကြောင်း ၄-မျိုးမှာ- ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက် တည်စေ၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ နှစ်သက်သဘောတူ၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၏ ကျေးဇူးကို ပြောဆို၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၂--အဒိန္နဒါယီသုတ်</h3> <p>မပေးသည်ကို ယူမှု ရှောင်ကြဉ်မှုတို့၌လည်း ကိုယ်တိုင်၊ တိုက်တွန်း၊ ချီးမွမ်း၊ စိတ်တူ၊ ၄-မျိုးစီဖြင့် ငရဲရောက်ကြောင်း၊ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းကို သိအပ်၏။<br> ၃-မိစ္ဆာစာရီသုတ်--ကာမတို့၌ မှားယွင်းစွာ ကျင့်မှုဆိုင်ရာ၊<br> ၄-မုသာဝါဒီသုတ်’အုမုသာပြောဆိုရာ၊<br> ၅-ပိသုဏဝါစာသုတ်-ကုန်းစကားပြောဆိုရာ၊<br> ၆-ဖရုဿဝါစာသုတ်-စကားကြမ်းပြောဆိုရာ၊<br> ၇’သမ္ဖပ္ပလာပသုတ်’ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ပြောဆိုရာ၊<br> ၈-အဘိဇ္ဈာလုသုတ်—မက်မောခြင်းများရာ၊<br> ၉-ဗျာပန္နသုတ်-ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိရာ၊<br> ၁၀-မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသုတ်’အယူမှားရှိရာ။</p> <h3>(၂၈) ၈-ရာဂပေယျာလ၊ ၁-သတိပဋ္ဌာနသုတ်</h3> <p>ရာဂကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိရန် တရား ၄-မျိုးကို ပွားများအပ်ကုန်၏။ ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပြင်းစွာအားထုတ်သည်ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ် သတိရှိလျက်<br> <br>စာမျက်နှာ-705 <hr> လောက၌ အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ ကိုယ်၌ ကိုယ်ဟု အဖန်ဖန် ရှုနေ၏၊ ဝေဒနာတို့၌၊ စိတ်၌၊ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားဟု အဖန်ဖန်ရှုနေ၏၊ ဤ ၄- ပါးတို့တည်း။</p> <h3>၂-သမ္မပ္ပဓာနသုတ်</h3> <p>ရာဂကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိရန် တရား ၄-မျိုးတို့ကို ပွားများအပ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- ရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့ကို မဖြစ်စေရန် အလိုဆန္ဒကို ဖြစ် စေ၏၊ ကြိုးစား၏၊ လုံ့လထုတ်၏၊ စိတ်တင်းထား၏၊ ဆောက်တည်ထား၏၊ ဖြစ်ပြီး အကုသိုလ်တရား ယုတ်တို့ကို ပယ်ရန်... မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားတို့ကိုဖြစ်စေရန်... ဖြစ်ပြီးကုသိုလ်တရားတို့ တည်တံ့စေရန် မမေ့ပျောက်စေရန်၊ လွန်စွာ ဖြစ်စေရန်၊ ပြန့်ပြောပွားများ ပြည့်စုံစေရန် အလိုဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-ဣဒ္ဓိပါဒသုတ်</h3> <p>ရာဂကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိဒ္ဓိပွားများရန် တရား ၄-မျိုးမှာ’အလိုဆန္ဒလျှင် အားထုတ် ခြင်းဝီရိယလျှင် စိတ်လျှင် ပညာဝီမံသလျှင် အကြီးအမှူးရှိသော တည်ကြည်မှုသမာဓိ၊ ပြုပြင်တတ်သော အားထုတ်မှု၊ ပဓာနသင်္ခါရနှင့် ပြည့်စုံသော ပြည့်စုံမှုအခြေခံ ဣဒ္ဓိပါဒ် ကိုပွားများ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၄-၃၀၊ ပရိညာဒိသုတ်</h3> <p>ရာဂကိုပိုင်းခြားသိရန်၊ ထက်ဝန်းကျင်ကုန်စေရန်၊ ပယ်ရန်၊ ကုန်ခန်းရန်၊ ပျက်စေရန်၊ ကင်းပြတ်စေရန်၊ ချုပ်ငြိမ်းရန်၊ စွန့်ရန်၊ တဖန်စွန့်ရန် တရား ၄-ပါးတို့ကို ပွားများ အပ်ကုန်၏။</p> <h3>၃၁-၅၁၀၊ ဒေါသ အဘိညာဒိသုတ်</h3> <p>ဒေါသကို၊ မောဟကို၊ ကောဓကို၊ ဥပနာဟ၊ မက္ခ၊ ပဠာသ၊ ဣဿာ၊ မစ္ဆရိယ၊ မာ ယာ၊ သာဌေယျ၊ ထမ္ဘ၊ သာရမ္ဘ၊ မာန၊ အတိမာန၊ မဒ၊ ပမာဒကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိရန်၊ ပိုင်းခြားသိရန်၊ (လ) တဖန်စွန့်ရန် ဤတရား ၄-မျိုးတို့ကို ပွားများအပ်ကုန်၏။ (ယင်း ပါဠိတို့၏အနက် နောက်များ၌လည်း အကြိမ်ကြိမ်ပါပြီးဖြစ်၍ မရေးတော့ပါ။)</p> <p>စတုက္ကနိပါတ် ပြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-706 <hr> (၁) သန္တုဿကော စ သုဘရော စ၊ အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ။<br> (၂) သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ၊ အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသူ အနနုဂိဒ္ဓေါ။<br> န စ ခုဒ္ဒမာစရေ ကိဉ္စိ၊ ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ။</p> <p>(၁) သစ္စာ ၄-ပါးကိုသိရန် ကျင့်စွမ်းနိုင်၍ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး ၃-ပါးလုံး ရိုးသား ဖြောင့်မတ်ကာ ပညာရှိများ၏ အဆုံးအမကို လိုက်နာနိုင်ပြီး ဇမ္ဗူရစ် ရွှေစင်ပမာ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး နူးညံ့သိမ်မွေ့သူ ဖြစ်ရပါလို၏။ မာန် မာနဟူသမျှ နှိမ်ချနိုင်ပြီး ပစ္စည်း ၄-ပါးတို့၌ ရရသမျှရောင့်ရဲနိုင်၍ ကောင်းဆိုး ၂-ဖြာ အစာမကျယ် မွေးမြူလွယ်ကာ အတိုအထွာ နဝကမ္မ အလုပ်ကိစ္စမများပဲ စားသောက် နေရေး နောင် အတွက် မတွေးပဲ တတောထွက်ဝင် တပင်ထွက်သွား အတောင်သာပါသော ငှက်များ ပမာ ပရိက္ခရာ ၈-ဖြာထက်မပိုပဲ ပေါ့ပါးစွာ အသက်မွေးနိုင်သူ ဖြစ်ရပါလို၏။</p> <p>(၂) ကောင်း ဆိုးအာရုံ ကြုံလင့်ကစား တရားနှလုံးသွင်းကာ အရှိန်မပျက်စေပဲ ငြိမ်သက်သောဣန္ဒြေရှိပြီး ကိစ္စအားလုံးပြီးအောင် ဆောင်ရွက်နိုင်သော ရင့်ကျက်သော ပညာရှင်ဖြစ်ကာ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး ၃-ပါးလုံး မခက်ထန် မကြမ်းကြုတ်ပဲ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ ဒါယကာ ဒါယိကာမတို့၌ မရောယှက်၊ မမက်မော၊ မတွယ်တာသူ ပညာရှိ များကဲ့ရဲ့မည့် မကောင်းမှုဟူသမျှကို အနည်းငယ်မျှ မပြုသူ စင်စစ် ကောင်းစွာ ဖြစ်ရ လိုပါ၏။</p> <p>စကြဝဠာအနန္တ သတ္တဝါမှန်သမျှ ချမ်းသာကြပါစေ။</p> gvdjcc0btizryxhquygxerw1wc4luqb 21747 21746 2026-03-27T17:46:42Z Tejinda 173 21747 wikitext text/x-wiki {{header | title = အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း-ဒု | author = တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည် | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း]] | previous2 = | next = [[]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <br>စာမျက်နှာ-351 <hr> <h3>၄-လကျော် ကြာသောပုစ္ဆာ</h3> <p>ယင်းပုဏ္ဏားကား ရဟန်းဂေါတမကား မေးသမျှမချွတ်ယွင်းအောင် ဖြေနိုင်သည် ဟုကြား၍ ချွတ်ယွင်းအောင် ပုစ္ဆာထုတ်မည်ကြံကာ အစားကောင်းစားပြီး တိုက်ခန်း တံခါးပိတ် ကြံနေသည်၊ အသံဆူညံသည်ဟု ကြံပြီး မြေအိမ်တွင်းဝင် ကြံပြန်သည်၊ ပုစ္ဆာထုတ်မရ၊ ၄-လ ကြာသွားသည်။</p> <p>၄-လလွန်မှ အစွန်း ၂-ဘက်ထွက်သော ပုစ္ဆာကို မြင်၍ ပြုအပ်၏ဟူသော ကိရိယဝါဒရှိသည်ဟု ရဟန်း ဂေါတမကဆိုလျှင် “အကုသိုလ်အားလုံး ပြုဖို့ ခွင့်ပြုတာပေါ့” ဟု နှိမ်မည်၊ မပြုအပ်ဟူသော အကိရိယဝါဒ ရှိသည်ဟုဆိုလျှင် “ကုသိုလ်ကို မပြုရဖူးပေါ့”ဟု နှိမ်မည်၊ မထွေးနိုင် မအန်နိုင်ဖြစ်သော ရဟန်းဂေါတမ ရှုံး၍ ငါအောင်မည်ဟုကြံကာ မြေအိမ်မှထွက်သည်။ “အဖော်ပါမှ ကောင်းမည်”ဟု ကြံကာ တစ်မြို့လုံး ဖိတ်ခေါ်ပြီး ဘုရားထံလာမေးသည်၊ ပြု မပြုဝါဒ ၂-ခုလုံးရှိကြောင်း ဖြေမှ မာနကျပြီး အဓိပ္ပာယ် ထပ်မေးလျှောက်သည်။</p> <p>၃၆။ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ - သေက္ခ၊ အသေက္ခ ပုဂ္ဂိုလ်တို့ ဖြစ်သည်၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး၌ လှူထိုက်သည်ဟု အနာထပိဏ်သူဌေး၏ အမေးကို ဘုရားရှင်ဖြေတော်မူသည်။ ထို့နောင် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ကိုယ် နှုတ် စိတ် ဖြောင့်မတ်ကုန်ရကား အလှူရှင်များ၏ ကောင်းမှုမျိုးစေ့ စိုက်ပျိုးရာ လယ်မြေကောင်းပမာဖြစ်ကာ အကျိုးများမြတ်သည်ဟုလည်း ထပ်ဆင့်မိန့်သည်။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး၌ သေက္ခ ၇-ယောက်၊ အသေက္ခ ရဟန္တာ တစ်ယောက်၊ ပေါင်း ၈-ယောက် ပါဝင်သည်၊ သီလရှိသော ပုထုဇဉ် ပုဂ္ဂိုလ်ကို သောတာပန်ဖြင့် ပေါင်းယူရမည်။</p> <p>၃၇။ ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးစဉ် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းတိုက် မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်၌ နေတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ရဟန်းတော်များကို ငါ့ရှင်ရဟန်းတို့ဟု ခေါ်တော်မူပြီး အဇ္ဈတ္တ သံယောဇဉ်ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်၊ ဗဟိဒ္ဓ သံယောဇဉ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို ဟောကြားသည်။</p> <p>အဇ္ဈတ္တ သံယောဇဉ်ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလကို စောင့်ရှောက်လျက်နေ၏၊ အကျင့်အာစာရ ကျက်စားရာ ဂေါစရနှင့်ပြည့်စုံကာ အဏုမြူမျှသော အပြစ်တို့၌သော်လည်း ဘေးဟုရှုလေ့ရှိလျက် သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ကောင်းစွာဆောက်တည်၍ ကျင့်၏။ ထိုရဟန်းစုတေလျှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-352 <hr> ကာမာဝစရနတ် ၆-ဘုံ တစ်ဘုံဘုံသို့ ရောက်သည်။ နတ်ပြည်မှစုတေလျှင် ဤလူ့ဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေ နေလာသောကြောင့် အောက်ဘုံပြန် အာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်မည်သည်၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>ဗဟိဒ္ဓသံယောဇဉ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဆိုသည်မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ထိုရဟန်းသည် သမာပတ် ၈-ပါးတို့တွင် တစ်ပါးပါးဖြစ်သော ကိလေသာတို့၏ ငြိမ်းအေးရာ ကိလေသာတို့မှ စိတ်၏လွတ်မြောက်ရာ စတုတ္ထဈာန် သမာပတ်သို့ ရောက်၍နေ၏၊ ထိုရဟန်းစုတေလျှင် သုဒ္ဓါဝါသ ဗြဟ္မာ ၅-ဘုံ တစ်ဘုံဘုံရောက်ရသည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ စုတေလျှင် ဤလူ့ဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေ မနေလာသောကြောင့် အနာဂါမီ ပုဂ္ဂိုလ်မည်သည်။ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>ဗဟိဒ္ဓသံယောဇဉ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်နောက်တစ်မျိုးမှာ - ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) ကောင်းစွာဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ထိုရဟန်းသည် ကာမတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ ကာမတဏှာ ကင်းချုပ်ဖို့ကျင့်သည်၊ ဘဝ ၃-ပါးတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ ဘဝတဏှာကင်းချုပ်ဖို့ ကျင့်သည်၊ ထိုရဟန်းစုတေလျှင် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ ၅-ဘုံ တစ်ဘုံဘုံသို့ ရောက်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ စုတေလျှင် ဤလူ့ဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေမနေ လာသောကြောင့် အနာဂါမီပုဂ္ဂိုလ် မည်သည်၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်းဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာဟောကြားသည်။</p> <p>ထိုအခါ တူမျှသောစိတ်ရှိသော နတ်များစွာတို့သည် ဘုရားရှင်ထံသွားရောက် ရှိခိုးပြီး “အရှင်သာရိပုတ္တရာ ပုဗ္ဗာရုံ၌ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးဟောကြားရာ ပရိသတ်များနှစ်သက် ကြပါသည်၊ သနားသဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ဘုရားရှင်ကြွတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်ဆိတ်ဆိတ်နေလျက် ဝန်ခံလိုက်ပြီး အားရှိသောယောက်ျား ကွေးသောလက်ဆန့်၊ ဆန့်သောလက် ကွေးသလို ဇေတဝန်မှ ကွယ်တော်မူခဲ့ပြီး ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ရှေ့မှောက် ထင်ရှားဖြစ်ကာ ခင်းထားသောနေရာ၌ ထိုင်တော်မူသည်။</p> <p>ရှိခိုးလာပြီးထိုင်နေသော အရှင်သာရိပုတ္တရာအား ဘုရားရှင်က “နတ်များ ငါဘုရားကို သင့်တရားပွဲ လာပင့်ကြသည်”ဟု မိန့်တော်မူပြီး - “သာရိပုတ္တရာ၊ ထိုနတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ပွတ်ဆောက်ဖျားရာ မျှနေရာ၌လည်း တကျိပ် ၂-ကျိပ် (လ) ၆-ကျိပ်တို့လည်း ဖြစ်ကုန်၍ တည်နေကုန်၏၊ အချင်းချင်းမထိပါးကြ၊ ထိုနတ် ဗြဟ္မာတို့သည်ထိုသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖန်ဆင်းနိုင်သော စိတ်ကို ထိုနတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ပွားများ အပ်သည်မဟုတ်။</p> <p>ထိုနတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ထိုစိတ်ကို ဤလူ့ ပြည် ဤသာသနာတော်၌သာ ပွားများအပ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ငြိမ်သက်သောဣန္ဒြေနှင့် စိတ်ရှိကုန်အံ့ဟု ကျင့်ရမည်၊ ငြိမ်သက်သောဣန္ဒြေနှင့် စိတ်ရှိသောသင်တို့အား ငြိမ်သက်သော ကိုယ်နှုတ် စိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-353 <hr> ကံ ၃-ခုသာဖြစ်လတ္တံ့၊ သီတင်းသုံးဖော်တို့အား ထိုကံ ၃-ခု ဟူသောပူဇော်ခြင်းဖြင့် ငါတို့ ပူဇော်ကုန်အံ့-ဟု ကျင့်ရမည်၊ သာသနာပ အယူရှိသော ပရိဗိုဇ်များ ဤတရားတော်ကို မနာကြားရသဖြင့် ပျက်စီးဆုံးရှုံးကုန်သည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ</h3> <p>ယောက္ခမ မိဂါရသူဌေး၏ အမိအရာ၌တည်၍ မိဂါရမာတာ၊ ဝိသာခါ၏ သားကြီးနာမည်လည်း (အဘိုးနှင့်နာမည်တူ) မိဂါရ ဖြစ်သည်၊ ထို့ကြောင့်လည်း မိဂါရမာတာဟု ဝိသာခါကိုခေါ်ကြသည်၊ ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်ကား တိုက်ခန်း ၁၀၀၀-ရှိသည်။</p> <p>ဤသုတ်ဟောချိန် အချို့သုတ်များကို ဆွမ်းမစားမီ၊ ဆွမ်းစားပြီး၊ ပုရိမ၊ မဇ္ဈိမ၊ ပစ္ဆိမယံများ တစ်ချိန်ချိန် ဟောသော်လည်း ဤသမစိတ္တပဋိပဒါသုတ်ကို ဆွမ်းစားပြီးနောက်ပိုင်း ညနေချမ်း၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာဟောသည်၊ ဤသုတ်ကား ရှေးကပင် ဘုရားရှင်ဟောပြီးဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <h3>ပဌမဗောဓိဝါ ၂၀-ဘုရားရှင်အနေမမြဲ</h3> <p>ချမ်းသာရာမှာ သီတင်းသုံးသည်၊ ၁-ဝါ ဗာရာဏသီ ဣသိပတနတော၊ ဓမ္မစကြာဟော၍ ဗြဟ္မာ ၁၈-ကုဋေ ကျွတ်တမ်း ဝင်စေပြီး ဤတော၌ပင် ဝါကပ်သည်။ ၂-၃-၄ ဝါ ရာဇဂြိုဟ်၊ ဝေဠုဝန်၊ ၅-ဝါ ဝေသာလီ၊ မဟာဝုန် ကုဋာဂါရသာလာ၊ ၆-ဝါ မကုလတောင်၊ ၇-ဝါ တာဝတိံသာ နတ်ပြည်၊ ၈-ဝါ ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြို့ ပဲစင်းငုံတော၊ ၉-ဝါ ကောသမ္ဗီပြည်၊ ၁၀-ဝါ ပါလိလေယျကတောအုပ်၊ ၁၁-ဝါ နာဠပုဏ္ဏားရွာ ၁၂-ဝါ ဝေရဉ္ဇာပြည်၊ ၁၃-ဝါ စာလိယတောင်၊ ၁၄-ဝါ ဇေတဝန်၊ ၁၅-ဝါ ကပိလဝတ်ပြည်၊ ၁၆-ဝါ အာဠဝီပြည်၊ (အာဠဝက ဘီလူးကို ဆုံးမပြီး သတ္တဝါပေါင်း ၈-သောင်း ၄-ထောင် ကျွတ်စေပြီး ယင်း၌ ဝါဆို။) ၁၇-ဝါ ရာဇဂြိုဟ်၊ ၁၈၊ ၁၉-ဝါ စာလိယတောင်၊ ၂၀-ဝါ ရာဇဂြိုဟ်၌ ဝါဆိုတော်မူသည်။</p> <p>ထိုမှ နောက်ပိုင်း၌ကား အနာထပိဏ်နှင့် ဝိသာခါတို့၏ ဂုဏ်ကျေးဇူး ကြီးမားလှ၍ ဝါပအခြားနေရာ ကြွသော်လည်း ဝါတွင်း၌မူ ဇေတဝန်နှင့် ပုဗ္ဗာရုံ ၂-နေရာမှာသာ အမြဲ သီတင်းသုံးတော်မူသည်၊ ဇေတဝန်မှာ ညကျိန်းလျှင် နောက်နေ့ သံဃာများခြံရံကာ တောင်တံခါးမှ သာဝတ္ထိမြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင်ပြီး အရှေ့တံခါးမှ ထွက်၍ ပုဗ္ဗာရုံ၌ နေ့သီတင်း သုံးသည်၊ ပုဗ္ဗာရုံ ညကျိန်းလျှင်လည်း နောက်နေ့ အရှေ့တံခါးမှ သာဝတ္ထိမြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင် တောင်တံခါးမှထွက် ဇေတဝန်၌ နေ့သီတင်းသုံးသည်။</p> <p>ဤသုတ်ဟောမည့်နေ့ကား ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဖြစ်သည်၊ မည်သည့်နေရာ၌မဆို ဗုဒ္ဓကိစ္စ ၅-ပါး ဘုရားပြုမြဲဖြစ်သည့် အားလျော်စွာ လောကကို ကြည့်တော်မူရာတွင် သာဝတ္ထိနှင့်တကွ တယူဇနာပတ်ဝန်းကျင် သတ္တဝါများစွာ ညနေချမ်း အချိန် ပုဗ္ဗာရုံ၌ သာရိပုတ္တရာ၏ တရားကို ကြားနာ၍ ကျွတ်တမ်းဝင်ကြမည်ကို မြင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-354 <hr> ဘုရားရှင်များအတွက် သာဝကစုံညီ အစည်းအဝေး ၃-ကြိမ်၊ အဂ္ဂသာဝကတို့အတွက် တစ်ကြိမ်ဖြစ်မည်ကို မြင်တော်မူသဖြင့် ဘုရားရှင်သည် တောင်တံခါးဖြင့် မြို့တွင်းဝင် ဆွမ်းခံပြီး တောင်တံခါးမှပင် ပြန်ထွက် တံခါးပြင်ပရပ်နေစဉ် ပရိသတ် ၄-မျိုး ဘုရားရှင်ကို ခြံရံနေကြသည်၊ ဘုရားရှင်က အရှင်သာရိပုတ္တရာအား သူ့ ပရိသတ်နှင့်အတူ ပုဗ္ဗာရုံစေလွှတ်၊ နောက် မဟာသာဝကတို့ကိုပါ စေလွှတ်ပြီး အရှင်အာနန္ဒာတစ်ပါးဖြင့်သာ ဘုရားရှင် ဇေတဝန်ကြွသည်၊ အရှင်အာနန္ဒာလည်း ဘုရားရှင်ကို ဝတ်ပြုပြီး ခွင့်ပန်ကာ ပုဗ္ဗာရုံသို့ ပင့်သွားရာ ဇေတဝန်၌ ဘုရားရှင်တစ်ဆူသာ ကျန်ရစ်သည်။</p> <p>ထိုနေ့၌ကား ပရိသတ် ၄-မျိုးလုံး အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ တရားကိုသာ နာလိုကြသဖြင့် ကောသလမင်း၊ အနာထပိဏ်၊ ဝိသာခါတို့လည်း ဆိုင်ရာအခြံအရံများနှင့်တကွ ပုဗ္ဗာရုံကိုပင် သွားကြသည်၊ ၅-သန်း ၇-သိန်းအမျိုးများနေရာ သာဝတ္ထိမြို့မှာ အိမ်စောင့် ကလေးငယ်များသာ ကျန်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ပုဗ္ဗာရုံကြွကာ အလုပ်အကျွေးဝတ်ပြုမှု ခံယူပြီး ဂန္ဓကုဋီ ဝင်ကာ ပိုင်းခြား၍ သမာပတ်ဝင်စားသည်၊ ထပြီးလျှင် အစီရဝတီမြစ်ကြွ ရေသုံးသပ်သည်၊ သံဃာများလည်း ရေသုံးသပ်ကြပြီး မထေရ်မြတ်ကို ခြံရံ နေကြစဉ် ကျောင်းတွင်း၌ တရားနေရာခင်းကြ၊ ပရိသတ်များ အသီးသီးနေရာယူကြသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် သံဃာ ၅၀၀ ခြံရံပြီး ဓမ္မသဘင်ကြွလာ ပလ္လင်၌ ယပ်ကိုကိုင် အရှေ့ကို မျက်နှာမူကာထိုင်ပြီး ပရိသတ်ကို ကြည့်ရာ “ဤမျှများသောပရိသတ်၌ တရားနည်းလျှင် မလျော်”ဟုကြံကာ ပိဋက ၃-ပုံကို ဆင်ခြင်ရာတွင် ဤသံယောဇနပရိယာယ တရားဒေသနာကိုမြင်၍ ဟောကြားသည်။</p> <p>ငါ့ရှင်ရဟန်းတို့... ဘုရားရှင်ကား “ရဟန်းတို့”ဟုသာ ခေါ်သည်၊ ဘုရားရှင်နှင့် အခေါ်ကွဲအောင် ဘုရား၌ ရိုသေသောအားဖြင့် “ငါ့ရှင်ရဟန်းတို့”ဟု အရှင်မြတ် ခေါ်သည်။</p> <h3>ပြာသာဒ်စောင့်နတ် အကင်းပါးပုံ</h3> <p>“သောတာပန် ဖြစ်ရကား ဘုရားဖြစ်စေ၊ သာဝကဖြစ်စေ တရားဟောရန်အစချီလျှင်ပင် ပေါ်လွင်မည်၊ နက်နဲမည်၊ ဈာန်မှီမည်၊ ဝိပဿနာမှီမည်၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်မှီမည်”ဟု ဒေသနာကို သိသည်။</p> <p>ပြာသာဒ်စောင့်နတ်သည် ထိုနေ့၌လည်း အရှင်မြတ်တရားချီလျှင်ပင် ၆-မျက်နှာတို့ဖြင့် ဝိပဿနာဟောလိမ့်မည်၊ ကုဋေတသိန်း နတ်ဗြဟ္မာများ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၍ သောတာပန်စသည် များစွာဖြစ်လိမ့်မည်၊ ဒေသနာနှင့်လျော်အောင် ကောင်းချီးပေးမည်ကြံပြီး နတ်တန်ခိုးဖြင့် အသံကြီးကျယ်အောင်ပြုကာ သာဓုခေါ်သည်၊ ယင်းနတ်သာဓု<br> <br>စာမျက်နှာ-355 <hr> ခေါ်ပြီး အာရံပြာသာဒ်စောင့်နတ်ပေါင်း ၁၀၀၀၊ ထို့နောင် ပုဗ္ဗာရုံမှာနေသော နတ်များအစထား၍ တစ်ဂါဝုဒ် တစ်ယူဇနာ စကြဝဠာတစ်ခုလုံး စကြဝဠာတစ်သောင်းလုံးရှိ နတ်များ သာဓုခေါ်ကြသည်။</p> <p>ထို့နောက် မြေ၌ တည်သောနဂါး၊ ကောင်းကင်၌ တည်သောနတ်များ၊ စတုမဟာရာဇ် စသည် နတ်ပြည် ၆-ထပ်နတ်များ၊ ဗြဟ္မာပြည်ရှိ (အသညသတ်နှင့် အရူပထား၍) ဗြဟ္မာများအားလုံး သာဓုခေါ်ကြသည်။</p> <p>ထို့နောင် ရဟန္တာများ ဗြဟ္မာများသည် အကနိဋ္ဌဘုံအထိ သာဓုသံမြေမှ တက်လာခြင်းကို ဆင်ခြင်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ တရားချီနေသည်ကိုသိ၍ ငါတို့လည်း မျက်မှောက် သက်သေဖြစ်သင့်သည်ဟုကြံပြီး ရောက်လာကြသည်၊ ထို့အတူ စကြဝဠာတစ်သောင်း လုံးမှ နတ်ဗြဟ္မာအားလုံး စုလာကြရာ ဤစကြဝဠာမှာ နေရာလပ်မရှိတော့ချေ၊ ပွတ်ဆောက်ဖျားတစ်နေရာမှာပင် သေးငယ်သော အတ္တဘောများ ဖန်ဆင်းပြီး နတ် ၆-ကျိပ် တည်ကြသည်။</p> <p>နတ်ဗြဟ္မာပရိသတ်အခြေအနေကို ဆင်ခြင်မိသော အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် (ဘုရားရှင်များမှာ အဓိဋ္ဌာန်ပြုဖွယ်မလို၊ ပရိသတ်အားလုံး ဘုရားဖူးနိုင် ဘုရားအသံတော် ကြားနိုင်သော်လည်း သာဝကများမှာ အဓိဋ္ဌာန်ကိစ္စပြုသင့်ရကား) သမာပတ်ဝင်စားပြီး ပရိသတ်အားလုံး မြင်စေ၊ အသံကြားစေဟု ဓိဋ္ဌာန်သည်၊ ဓိဋ္ဌာန်ချက်အတိုင်း အရှင်မြတ်အား ပရိသတ်အားလုံး ဖူးရ အသံကြားရသည်။</p> <h3>အဇ္ဈတ္တ ဗဟိဒ္ဓမည်ပုံ</h3> <p>ကာမဘုံ၌ သတ္တဝါများ စုတိ ပဋိသန္ဓေများ၍ ရူပ အရူပ ဘုံ၌ စုတိ ပဋိသန္ဓေနည်းသည်၊ စုတိ ပဋိသန္ဓေများရာ ကာမဘုံ၌သာ တွယ်တာတောင့်တမှုများ၍ ကာမဘုံသည် အဇ္ဈတ္တ၊ စုတိ ပဋိသန္ဓေနည်း၍ တွယ်တာမှုနည်းရာ ရူပ အရူပဘုံသည် ဗဟိဒ္ဓမည်သည်၊ (ကာမဘုံ၌ သတ္တဝါများသည် ကမ္ဘာ၏ ၄-ပုံ တစ်ပုံသာ နေရ၍ ၃-ပုံကား သတ္တဝါမရှိ) အချိန်တိုသော်လည်း စုတိ ပဋိသန္ဓေကား အကြိမ်များသည်၊ ထို့ကြောင့် တွယ်တာမှုများသည်၊ လူစသည်တို့ အသက်တို၍ ဗြဟ္မာများ အသက်ရှည်ပုံကို သတိပြု။)</p> <h3>နွားခြံနှင့် ဘုံသုံးပါးဥပမာ</h3> <p>နွားခြံ၌ သစ်ငုတ်ကား အဝိဇ္ဇာသစ်ငုတ်၊ နွားချည် ကြိုးကား သံယောဇဉ် ၁၀-ပါး၊ နွားတွေကား ဘုံ ၃-ပါး သတ္တဝါ၊ အတွင်းချည် ထားပေမယ့် အပြင်ထွက်အိပ်သော နွားကား ရူပ အရူပဘုံရောက် သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ ပုထုဇဉ်လည်းပါ၊ အပြင်ချည်ထားပေမယ့် ခြံတွင်းဝင်အိပ်သော နွားကား ကာမဘုံရှိ အနာဂါမ်၊ ခြံတွင်းအိပ်သော နွားကား ကာမာဝစရသောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အတွင်းလှည့်သွားသော နွားကား ကာမရဟန္တာ၊ အပြင်လွှတ်ထား အပြင်လှည့်သွားသော နွားကား ရူပ အရူပ ရဟန္တာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-356 </p><hr> <h3>ကြိုး ၅-မျိုးအထူး</h3> <p>သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသ ၃-ပါးတို့သည် မသွားအောင်တား၊ သွားနေလျှင် ပြန်ဆွဲသည်၊ ကာမစ္ဆန္ဒ၊ ဗျာပါဒ၊ ၂-ပါးတို့သည် ဈာန်ဖြင့် မခွာ မဂ်ဖြင့် မသတ်ရသေးလျှင် ရူပ အရူပဘုံ မရောက်စေနိုင်။<br> ၁-သီလရှိ၏၊ ၂-ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို စောင့်ရှောက်၏၊<br> ဤ ၂-ပါးအထူးမှာ ၁-ဖြင့် သီလ ၄-ပါးလုံး၊ ၂-ဖြင့် ယင်း ၄-ပါးမှ အကြီး သီလကို ပြသည်ဟု ဒီပကျောင်းနေ အရှင်သုမ္မထေရ် မိန့်သည်။</p> <p>သုမ္မထေရ်၏ တပည့် တိပိဋက စူဋနာဂထေရ်ကား ၂-ပုဒ်လုံး၌ ပါတိမောက္ခသံဝရ သီလကိုသာ ဆိုသည်၊ ကြွင်း ၃-ပါးကို သီလဟု ဆိုသော နေရာရှိသည်ဟု ခွင့်မပြုလိုရကား ဣန္ဒြိယသံဝရသည် တံခါး ၆-ပေါက် စောင့်ရုံသာ၊ အာဇီဝပါရိသုဒ္ဓိကား တရားသဖြင့် ပစ္စည်းဖြစ်ဖို့မျှသာ၊ ပစ္စယသန္နိဿိတလည်း ရသော ပစ္စည်း၌ အကျိုးကို ဆင်ခြင်သုံးစွဲရုံသာ ဖြစ်၍ မုချသီလမဟုတ်၊ ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလသာ မုချသီလ မည်သည်။</p> <p>ခေါင်းပြတ်ယောက်ျားသည် လက်ခြေနှင့် ကိုယ်ကို မစောင့်ရှောက် နိုင်တော့သလို ပါတိမောက္ခသံဝရ သီလပျက်လျှင် ကြွင်း ၃-ပါးကို မူလအတိုင်းဖြစ်အောင် မစောင့်ရှောက်နိုင်ရကား ၁-ဖြင့် ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလကို အကျဉ်းပြ၍ ၂-ဖြင့် ယင်း သီလကိုပင် အကျယ်ပြသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၆-မျက်နှာ ဝိပဿနာကျေးဇူး</h3> <p>လူ့ပြည်ပြန် ပထမအင်္ဂါဖြင့် သုက္ခဝိပဿကဓာတ် ကမ္မဋ္ဌာန်းရှုသူအတွက် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၂-ပါးစီ၊</p> <p>လူ့ပြည်မပြန် ဒုတိယအင်္ဂါဖြင့် သမာဓိလုပ်သူအတွက် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၃-ပါးစီ၊</p> <p>ကာမတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်တို့အတွက် ကာမဂုဏ် ၅-ပါး၌ ရာဂကင်းအောင် အထက်အနာဂါမိမဂ် ဝိပဿနာ၊</p> <p>ဘဝသုံးပါးတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အတွက် အထက်အရဟတ္တမဂ် ဝိပဿနာ၊</p> <p>ကာမတဏှာကုန်ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်တို့အတွက် ကာမဂုဏ် ၅-ပါး၌ ရာဂကင်းအောင် အထက်အနာဂါမိမဂ် ဝိပဿနာ၊</p> <p>ဘဝလောဘကုန်ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အတွက် အထက်အရဟတ္တမဂ် ဝိပဿနာကို ဟောကြားရကား တရားအဆုံး၌ ကုဋေတစ်သိန်း နတ်ဗြဟ္မာများ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြ၍ သောတာပန်စသည် မပိုင်းခြားနိုင်ပေ၊ ဤပွဲကြီး အတူပင် မဟာသမယသုတ်၊ မင်္ဂလသုတ်၊ စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ် တရားပွဲများ၌လည်း ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-357 </p><hr> <h3>တူမျှသော စိတ်ရှိသော နတ်များ</h3> <p>အတ္တဘော သေးအောင် ဖန်ဆင်းမှု စိတ်ချင်း တူကြသည်၊ တနည်း - အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သမာပတ်ကိုသာ ဟောရသေးသည်၊ ဘုရားပင့်ပြီး သမာပတ်အစွမ်း ဟောစေမည်ဟု စိတ်ချင်းတူကြသည်၊ တနည်း - ပရိယာယ်အားဖြင့် သမာပတ်ရော အစွမ်းပါ ဟောပြီးသော်လည်း ဤအစည်းအဝေးသို့ မကြွသော ဘုရားကို သွားပင့်မည်ဟု စိတ်ချင်းတူကြသည်၊ တနည်း - ဤဒေသနာကို သာဝကဟောဟု နောင်ခါ ရဟန်းမိန်းမ ယောက်ျား လူ နတ်များ အရေးမထားဖြစ်မည်၊ ဘုရားပင့်ပြီး ဘုရားဟောဖြစ်အောင် ပြုမှ အရေးထားမည်ဟု ယူဆမှု စိတ်ချင်း တူကြသည်၊ တနည်း - နတ်များအားလုံး သမာပတ်ရပုံနှင့် အာရုံရပုံ စိတ်ချင်းတူကြသည်။</p> <h3>သနားသဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ဘုရားရှင်ကြွတော်မူပါ၊</h3> <p>ဤနေရာ၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာကို ဘုရားရှင်က သနားစောင့်ရှောက်ရန် မလို၊ ကြွင်းပရိသတ်များကိုသာ လိုသည်၊ မှန်၏။ ဒီဃနခပရိဗိုဇ်ကို ဝေဒနာကမ္မဋ္ဌာန်း ဘုရားဟောစဉ် ယပ်ခတ်ပေးသော ဦးရီးတော် သာရိပုတ္တရာသည် သူတစ်ပါးအတွက် ခူးပြီး ထမင်းစားရသလို ယပ်ခတ်ရင်း တရားနာရာ အရှင်မြတ်၏ သာဝကပါရမီဉာဏ် အထွတ်အထိပ် ရောက်သည်၊ ထိုအချိန်သာ သနားစောင့်ရှောက်ရန် လိုသည်။</p> <h3>ကြွလာရကြောင်း ဘုရားဘာ့ကြောင့်ပြန်မိန့်</h3> <p>သာရိပုတ္တရာတရားပွဲ ပရိသတ်များလွန်းသည်ကို ဘုရားရှင် သည်းမခံနိုင်၍ ငြူစူသဖြင့် ပရိသတ်ထအောင် ကြွလာသည် ဟု ပရိသတ် ၄-ပါးတွင် မိုက်မဲသူတစ်ဦးဦး အထင်မှားပြီး ငရဲလားမည် စိုးတော်မူရကား နတ်များလာပင့်၍ ကြွလာသည်ဟု ကြွရကြောင်း မိန့်သည်။</p> <h3>သမာပတ်စွမ်းအား ထူးခြားပုံ</h3> <p>အရှိန်အဝါနှင့်စပ်၍ အဆင့်မြင့်သော နတ်များ တကျိပ်စီ၊ ထို့ထက်နိမ့်လျှင် ၂-ကျိပ်စီ စသည်ဖြင့် စုတည်ကြသည်၊ သမာပတ်နှင့်စပ်၍ ထက်မြက်သူများ ၆-ကျိပ်စီ၊ ထိုထက်နိမ့်လျှင် ၅-ကျိပ်စီ စသည်ဖြင့် စုတည်ကြသည်၊ သင့်လက် ငါ့ပုတ်မိသည်၊ သင့်ခြေ ငါကန်မိသည်၊ ငါ့ကို သင်နင်းနေပြီဟု အချင်းချင်း မထိပါးကြပါ။</p> <p>ကဿပဘုရား သာသနာက အနာဂါမ် ဗြဟ္မာကြီးများရှိသော်လည်း ဘုရားရှင် အားလုံးတို့ သာသနာတူ၍ ဤသာသနာတော်၌သာ စိတ်ကို ပွားများအပ်သည်ဟု မိန့်သည်။</p> <p>၃၈။ မရဏမြို့ ဘဒ္ဒသာရိ မြစ်ကမ်းနား၌နေသော ရှင်မဟာကစ္စည်းထံ အာရာမဒဏ္ဍပုဏ္ဏား ရောက်လာပြီး “မင်းများ၊ ပုဏ္ဏားများ၊ သူကြွယ်များ အချင်းချင်းဘာ့ကြောင့် ငြင်းခုံပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ အရှင်မြတ်က “ကာမရာဂသည် သက်ဝင် နှောင်အပ်သည်ဖြစ်၍ ကာမရာဂ၌နစ်ကာ ကာမရာဂသည် ဖမ်းမျိုအပ်သောကြောင့်</p> <p>စာမျက်နှာ-358 <hr> ဟု မိန့်သည်။ ရဟန်းများအချင်းချင်း ငြင်းခုံကြောင်းကိုကား ဒိဋ္ဌိရာဂ ဖမ်းမျိုအပ်သောကြောင့်ဟု ဖြေလိုက်သည်။</p> <p>ဤရာဂ ၂-ပါး ဖမ်းမျိုထားခြင်းကို လွန်မြောက်သူ လောက၌ရှိသည်၊ ထိုသူကား အရှေ့တိုင်း သာဝတ္ထိမြို့၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူသော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ ဂုဏ်တော် သခင် ဘုရားရှင်ပါတည်းဟု အမေးအရ အရှင်မြတ်ဖြေလတ်သော် ပုဏ္ဏားသည် နေရာမှ ထ၊ လက်ဝဲပခုံး၌ အပေါ်ရုံတင် လက်ယာဒူးထောက်၍ ဘုရားရှင်ရှိရာအရပ်ကို လက်အုပ်ချီပြီး “ဤရာဂ ၂-ပါး ဖမ်းမျိုထားခြင်းကို လွန်မြောက်သော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ ဂုဏ်ကိုးဝ သခင် ဘုရားရှင်အား ရှိခိုးပါ၏၊ နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ” စသည် ၃-ကြိမ် ဥဒါန်းကျူးကာ သရဏဂုံပါ တည်သွားသည်။</p> <h3>၃-ကြိမ် ဥဒါန်းကျူး</h3> <p>အတွင်းထားမရဘဲ ပီတိကြောင့် အပြင်ထွက်လာသော စကားသည် ဥဒါန်းမည်သည်၊ ဆီအိုးမှဆီ ရေကန်မှ ရေလျှံလာသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>၃၉။ မဓုရာပြည် ဂုန္ဓာ(ပိတ်ချင်း) တော၌နေသော အရှင်မဟာကစ္စည်းထံ ကန္ဒရာယနပုဏ္ဏား ရောက်လာပြီး “အိုမင်းရင့်ရော်ကုန်သော ပုဏ္ဏားများကို အရှင်ကစ္စည်းသည် ရှိမခိုး၊ မကြိုဆို၊ နေရာမပေးဟု ကြားဖူးသောစကား မှန်နေပါသည်၊ ကျွန်ုပ် လက်တွေ့ပါပဲ၊ ထိုကိစ္စ မသင့်လွန်းပါ” လျှောက်ရာ အရှင်မြတ်က ဘုရားရှင်ဟောကြားသော လူကြီး လူငယ် အဆင့်အတန်း ၂-မျိုးကို မိန့်လိုက်သည်။</p> <h3>ဒဟရဘူမိ လူငယ်အဆင့်အတန်းဟူသည်</h3> <p>အသက် ၈၀၊ ၉၀ တစ်ရာပင်ဖြစ်စေကာမူ ကာမဂုဏ်ခံစားသူ ကာမဂုဏ်အိမ်၌ အုပ်စိုးနေသူ ကာမဂုဏ် အပူမိသူ ကာမဝိတက် အကိုက်ခံရသူ ကာမဂုဏ်ရဖို့လုပ်နေသူ အဆင့်အတန်းမျိုးဖြစ်သည်။</p> <h3>ဝုဍ္ဎဘူမိ လူကြီးအဆင့်အတန်းဟူသည်</h3> <p>ပထမအရွယ် သူငယ်ပင်ဖြစ်စေကာမူ ကာမဂုဏ်မခံစား၊ ကာမဂုဏ်အိမ်၌ အုပ်စိုးမနေ၊ ကာမဂုဏ်အပူမမိ၊ ကာမဝိတက်အကိုက်မခံရ၊ ကာမဂုဏ်ရဖို့ မလုပ်သော အဆင့်အတန်းမျိုးဖြစ်သည်ဟု မိန့်ကြားရာ ပုဏ္ဏားသည် နေရာမှထ လက်ဝဲပခုံး၌ အပေါ်ရုံတင်လျက် အရှင်တို့က ကြီးကြပါသည်၊ လူကြီး အဆင့်အတန်း၌ တည်ကြပါသည်ဟု လျှောက်ထား၊ ရဟန်းငယ် ၁၀၀-တို့၏ ခြေတို့ကို ဦးတိုက်ရှိခိုးကာ သရဏဂုံ တည်သွားသည်။</p> <p>၄၀။ ခိုးသူများအားကြီး၍ မင်းများအင်အားနည်းလျှင် မြို့တွင်း မြို့ပြင် မင်းဝင်ထွက်ဖို့ တိုင်းစွန်ဇနပုဒ်များသို့ မင်းလှည့်လည်ဖို့ မလွယ်၊ မြို့တွင်းမြို့ပြင် ပုဏ္ဏားသူကြွယ်များ ဝင်ထွက်ဖို့ ပြင်ပအလုပ်လုပ်ဖို့ မလွယ်၊ ဤအတူသာလျှင် ရဟန်းယုတ်များ အားကြီး၍ သီလချစ်သော ရဟန်းကောင်းများ အားနည်းလျှင် သံဃာအလယ်၌ ရဟန်း</p> <p>စာမျက်နှာ-359 <hr> ကောင်းများ ငြိမ်နေကြရသည်၊ တောခေါင်း တောင်များသို့လည်း သွားနေကြသည်၊ ထိုအဖြစ်ကား လူများစီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်သည်။</p> <p>မင်းများအားကြီး၍ ခိုးသူများအားနည်းလျှင် အပြန်အားဖြင့် ကျေးဇူးများသလို သီလချစ်သော ရဟန်းကောင်းများ အားကြီး၍ ရဟန်းယုတ်များ အားနည်းလျှင်လည်း အပြန်အားဖြင့် ကျေးဇူးများသည်ဟုမိန့်။</p> <p>၄၁။ လူ၏သော်လည်းကောင်း၊ ရဟန်း၏ သော်လည်းကောင်း ၂-ဦးသားတို့၏ အကျင့်မှားကို ငါမချီးမွမ်း၊ အကျင့်မှားကြောင့် ဝိပဿနာနှင့်တကွသော မဂ်ကုသိုလ် မပြည့်စုံစေနိုင်၊ အကျင့်မှန်ကိုသာ ငါချီးမွမ်းသည်၊ အကျင့်မှန်ကြောင့် ဝိပဿနာနှင့် တကွသော မဂ်ကုသိုလ်ကို ပြည့်စုံစေနိုင်သည်ဟုမိန့်။</p> <p>၄၂။ မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်ကုန်သော သဒ္ဒါအားလျော်စွာ ရအပ်ကုန်သော သုတ္တန်တို့ဖြင့် (မှန်ကန်သော သုတ္တန်တို့၏) ပါဠိ အနက်ကို တားမြစ်ကြသော ရဟန်းများသည် နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ ကျင့်သည်မည်ကုန်သည်၊ မကောင်းမှု များစွာကိုလည်း ဖြစ်စေကြလျက် သာသနာတော်ကိုလည်း ကွယ်စေသည် မည်ကုန်သည်၊ (သုတ္တန်မှားကို သာဓက တင်ပြသည်)။</p> <p>ကောင်းစွာသင်ယူအပ်ကုန်သော သဒ္ဒါအားလျော်စွာ ရအပ်ကုန်သော သုတ္တန်တို့ဖြင့် ပါဠိအနက်ကို လျော်စေကြသော ရဟန်းများသည် နတ်လူတို့ စီးပွားကျင့်ရာ ရောက်၊ ကောင်းမှုများကိုပွားစေ သာသနာတော်ကိုလည်း တည်စေသည် မည်ကုန်သည်ဟုမိန့်။</p> <h3>၅။ ပရိသဝဂ်</h3> <p>၄၃။ တိမ် နက် ၂-မျိုး ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် နက်သောပရိသတ် မြတ်သည်။ တိမ်သောပရိသတ် ဟူသည် ဤသာသနာတော်၌ တုန်လှုပ် ပျံ့လွင့်မာန် ရှိကြ၍ လျှပ်ပေါ်ကြ နှုတ်ကြမ်းကြသော အကျိုးမဲ့စကား ပြောလေ့ ရှိကြ၍ သတိပညာကင်းကြ မတည်ကြည်ဘဲ စိတ်မငြိမ်ကြ ဣန္ဒြေပေါ်လွင်သော ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။ နက်သောပရိသတ်ကို အပြန်အားဖြင့် မိန့်။</p> <p>၄၄။ မညီညွတ် ညီညွတ်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် ညီညွတ်သောပရိသတ် မြတ်သည်။ မညီညွတ်သော “ဝဂ္ဂ” ပရိသတ်ဟူသည် ဤသာသနာတော်၌ ရန်ဖြစ် ငြင်းခုံ ဆန့်ကျင်ဘက်ဆိုကြသည်ဖြစ်၍ အချင်းချင်း နှုတ်လှံထိုးနေကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-360 <hr> ညီညွတ်သော သမဂ္ဂ ပရိသတ်ဟူသည် - ညီညွတ်ဝမ်းမြောက်ကြ ဆန့်ကျင်ဘက် မဆိုကြဘဲ နို့နှင့် ရေကဲ့သို့ဖြစ်ကာ ချစ်သောမျက်စိတို့ဖြင့် ကြည့်နေကြသောရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၄၅။ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိမရှိဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော ပရိသတ်မြတ် သည်၊ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်မရှိသော ပရိသတ်ဟူသည် သီတင်းကြီးရဟန်းများသည်ပစ္စည်းပရိက္ခရာ များအောင်ကျင့်၍ သာသနာတော်ကို ပေါ့ပေါ့တန်တန်ယူကြပြီး နီဝရဏတိုးပွားရေး ဦးစားပေးကာ နိဗ္ဗာန်ရရေး ဘေးဖယ်ထားကြသည်၊ မရရောက်သေး မျက်မှောက်မပြု ရသေးသောတရားကို ရရောက်မျက်မှောက်ပြုဖို့ရာ အားမထုတ်ကြ၊ ယင်းတို့၏ တပည့် များလည်း ဆရာသီတင်းကြီးများ အပြုအမူကို အတုယူဆောင်ရွက်ကြသည်၊ ဤရဟန်း များပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသောပရိသတ်ဟူသည် - အပြန်အားဖြင့် ဆရာကောင်း တပည့်ကောင်း ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၄၆။ ပုထုဇဉ်အရိယာဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် အရိယာပရိသတ် မြတ်သည်။ ပုထုဇဉ်ပရိသတ်ဟူသည် - ဤကားဆင်းရဲ၊ ဤကားဆင်းရဲဖြစ်ခြင်းအကြောင်း၊ ဤကား ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်၊ ဤကား နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်ဟု အမှန်မသိ သော ရဟန်းများပါဝင်သောပရိသတ်တည်း။ အရိယာပရိသတ်ကား အမှန်သိသည်။</p> <p>၄၇။ သိမ်ဖျင်းရှုပ်ထွေး နှင့် ကြည်လင်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် သန့်ရှင်းကြည် လင်သော ပရိသတ်မြတ်သည်။ သိမ်ဖျင်းရှုပ်ထွေးသောပရိသတ် ဟူသည် ချစ်သဖြင့်၊ မုန်း သဖြင့်၊ မသိသဖြင့်၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သောအဂတိသို့ လားကုန်သော (အဂတိ ၄-ပါး လိုက်စားကုန်သော) ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။ သန့်ရှင်းကြည် လင်သောပရိသတ်ကား အဂတိ ၄-ပါးကင်းစင်သည်။ (ပစ္စည်းဝေဖန်ရာ တရားဆုံးဖြတ် ရာများ၌ အဂတိ ၄-ပါး လိုက်စားတတ်ကြသည်။)</p> <p>၄၈။ ဆုံးမခက်၍ မေးပြီးမှဆုံးမအပ်သောပရိသတ် — မေးပြီးဆုံးမအပ်၍ အဆုံးအမ မခက်သော ပရိသတ်ဟု ၂-မျိုးတွင် ဒုတိယပရိသတ်မြတ်သည်။</p> <p>ဆုံးမခက်၍မေးပြီးမှမဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်ဟူသည်... ဘုရားဟောဖြစ်၍ နက်နဲကုန် သော သုတ်များကို ဟောကြားလျှင် ကောင်းစွာမယူကြ၊ နားမစိုက်ကြ၊ သိရန် စိတ် မဝင်စားကြဘဲနာယူသင်ကြားသင့်သည်ဟုလည်း မထင်ကြ၊ ကဗျာဆရာများသီကုံးအပ်၍ ဆန်းကြယ်သောအက္ခရာ သဒ္ဒါရှိကုန်သော သာသနာပပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ တပည့်များ ဟော ကြားအပ်ကုန်သော သုတ်များကို သင်ကြားပြီး အချင်းချင်း မမေးမြန်းကြ၊ မေးမြန်းဖို့ ရာလည်း ပညာရှင်များထံ မသွားကြ၊ ဉာဏ်မ ပွင့်အောင် မပေါ်လျှင် ပေါ်လွင်အောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-361 <hr> လည်း မပြုကြ၊ ယုံမှားဖွယ်ရာများ၌ ယုံမှားမဖျောက်ကြသော ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>မေးပြီးဆုံးမအပ်၍ အဆုံးအမ မခက်သောပရိသတ်ဟူသည် - ကဗျာများ၊ သာသနာပ သုတ်များကို ဟောကြားလျှင် မနာယူ မမှတ်သား စိတ်လည်းမဝင်စားဘဲ မလေးစားကြ၊ နက်နဲကုန်သော ဘုရားဟောသုတ်များကို ဟောကြားလျှင်သာ နာယူမှတ်သား စိတ်ဝင်စား၍ လေးစားကြသည်၊ အချင်းချင်းလည်း မေးမြန်း၊ မေးမြန်းဖို့ရာလည်း သွားကြ၊ ဉာဏ်ပွင့်ပေါ်လွင်အောင်လည်းပြုကြ၊ ယုံမှားဖွယ်ရာများ၌ ယုံမှားကိုလည်း ဖျောက်ကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၄၉။ ပစ္စည်း အာမိသကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုသော ပရိသတ်၊ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြု၍ ပစ္စည်းအာမိသကို အလေးမပြုသော ပရိသတ်ဟု ၂-မျိုးတွင် ဒုတိယ ပရိသတ်မြတ်သည်။</p> <h3>(စာသားအကျဉ်းဆိုမည်။)</h3> <p>ပစ္စည်းသာတဲ့ တရားပင်သောပရိသတ်ဟူသည် - လူဝတ်ကြောင်တို့ရှေ့၌ အချင်းချင်း၏ ဂုဏ်ကို “ဤရဟန်းကား ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်၊ ပညာဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်ပဲ” စသည်ဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ် ၇-မျိုးပြောကြသည်။ (ပုဂ္ဂိုလ် ၇-မျိုး အဓိပ္ပာယ် အဋ္ဌကထာနှင့် ဘာသာပြန်၌ ကြည့်။) “ဤရဟန်းကား သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဤရဟန်းကား သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏” ဟုပြောကြသည်၊ ထို့ကြောင့် လာဘ်ပေါများကာ တွယ်တာမက်မော တဏှာဇောဖိစီးကြပြီး အပြစ်မတင် ဉာဏ်မြင်ကင်းမဲ့စွာ သုံးဆောင်ကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>တရားသာတဲ့ ပစ္စည်းပင်သောပရိသတ်ဟူသည် - လူဝတ်ကြောင်တို့၏ရှေ့၌ အချင်းချင်း၏ဂုဏ်ကို မပြောကြသောကြောင့် လာဘ်ပေါများသော်လည်း မတွယ်တာဘဲ တဏှာဇောစင် အပြစ်ထင်ကာ ပညာဖြင့် သုံးဆောင်ကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၅၀။ တရားနှင့်မညီ ကောက်ကျစ်၊ တရားနှင့်အညီ ဖြောင့်မတ်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုး တွင် ဒုတိယပရိသတ်မြတ်သည်။</p> <p>တရားနှင့်မညီ ကောက်ကျစ်သောပရိသတ်ဟူသည် - မတရားမှုများသာဖြစ်ကြ၊ ထွန်းပကြ၍ တရားမှုများ မဖြစ်ကြ၊ မထွန်းပကြ၊ ဝိနည်း မညီမှုများသာ ဖြစ်ကြ၊ ထွန်းပ၍ ဝိနည်းညီညွတ်မှုများမဖြစ်ကြ၊ မထွန်းပကြ၊ ထိုရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-362 <hr> တရားနှင့်အညီဖြောင့်မတ်သော ပရိသတ်ဟူသည် - တရားမှုနည်းနှင့်ညီညွတ်မှုများသာဖြစ်ကြ၊ ထွန်းပကြ၍ မတရားမှု ဝိနည်းနှင့်မညီမှုများမဖြစ်ကြ၊ မထွန်းပကြ၊ ထိုရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။<br> ၅၁။ တရားနှင့် ယှဉ်၊ မယှဉ်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် တရားနှင့်ယှဉ်သော ပရိသတ် မြတ်သည်။</p> <p>၅၂။ မတရားဆိုလေ့ရှိ၊ တရားဆိုလေ့ရှိဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် တရားဆိုလေ့ရှိသောပရိသတ် မြတ်သည်။</p> <p>မတရားဆိုလေ့ရှိသော အဓမ္မဝါဒီပရိသတ်ဟူသည် - တရားနှင့် လျော်၊ မလျော် အဓိကရုဏ်း (မှုခင်း) မှန်သမျှကို ယူကြပြီး အချင်းချင်းနားလည်အောင် မပြောကြား၊ ပြောကြားဖို့လည်း မစည်းဝေး၊ ကျေအေးအောင်မပြု၊ ကျေအေးအောင်ပြုဖို့လည်း မစည်းဝေး၊ နားလည်အောင် ပြောကြားနိုင်စွမ်း မရှိကြ၊ ကျေအေးအောင် ပြုနိုင်စွမ်း မရှိကြ၊ မှုခင်းကိုစွန့်လွှတ်အောင် မတိုင်ပင်နိုင်ကြဘဲ ထိုမှုခင်းကိုပင်လျှင် အစွမ်းကုန် အမှားယူဆကာ စွဲစွဲလမ်းလမ်း “ငါ့အယူသာမှန် ကျန်သမျှ အမှား” ဟု ပြောဆိုကြသောရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>တရားဆိုလေ့ရှိသော ဓမ္မဝါဒီပရိသတ်ဟူသည် - တရားနှင့် လျော်၊ မလျော် မှုခင်းဟူသမျှကို ယူကြပြီး အချင်းချင်းနားလည်အောင် ပြောကြား၊ ပြောကြားဖို့လည်း စည်းဝေး၊ ကျေအေးအောင်ပြု၊ ပြုဖို့လည်း စည်းဝေးကြသည်၊ နားလည်အောင် ပြောကြားနိုင်စွမ်းရှိကြ၊ ကျေအေးအောင်ပြုနိုင်စွမ်းရှိကြ၊ မှုခင်းကိုစွန့်လွှတ်အောင် တိုင်ပင်ကြလျက် ထိုမှုခင်းကိုပင်လျှင် အစွမ်းကုန်အမှားယူဆကာ စွဲစွဲလမ်းလမ်း “ငါ့အယူသာမှန် ကျန်သမျှ အမှား” ဟု မပြောဆိုကြသော ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <h3>၂-ဒုတိယသုတ် ၅၀ (၆) ၁။ ပုဂ္ဂလဝဂ်</h3> <p>၁။ လောက၌ ဖြစ်ပေါ်လာလျှင် လူများ စီးပွားရှိဖို့၊ ချမ်းသာဖို့၊ အကျိုးများဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားရှိဖို့၊ ချမ်းသာဖို့သာ ဖြစ်ပေါ်လာသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ဘုရားရှင်နှင့် စကြဝတေးမင်းတို့တည်း။ (စကြာမင်းပါ၍ လောကကို သနားမှုပြုဖို့ မပါ၊ စကြာမင်းပေါ်လျှင် စည်းစိမ် ၂-မျိုး၊ ဘုရားပွင့်လျှင် လူနတ် နိဗ္ဗာန် ၃-မျိုး ရသည်။)</p> <p>၂။ လောက၌ ဖြစ်ပေါ်လာလျှင် အံ့လောက်သော လူ ၂-မျိုး။<br> ၃။ ကွယ်လွန်၍ လူများပူပန်ရသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး။<br> <br>စာမျက်နှာ-363 <hr> ၄။ စေတီထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးတို့မှာလည်း ဘုရားရှင်နှင့် စကြဝတေးမင်းတို့တည်း။</p> <p>၅။ သစ္စာသိမြင် ဘုရားရှင် ၂-ဆူတို့မှာ အရဟံဂုဏ်ရှင် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဘုရားနှင့် သစ္စာ ၄-အင်ကို သီးခြားသိမြင်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါဘုရားတို့တည်း။</p> <p>၆။ မိုးကြိုးပစ်သော်လည်း မထိတ်လန့်သူ ၃-မျိုးမှာ ရဟန္တာနှင့် ဆင်အာဇာနည်၊ ရဟန္တာနှင့် မြင်းအာဇာနည်၊ ရဟန္တာနှင့် ခြင်္သေ့မင်းတို့တည်း။ (ရဟန္တာမှာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိပယ်ပြီးဖြစ်၍ မကြောက်သလို ဆင်အာဇာနည် စသည်တို့မှာလည်း သက္ကာယဒိဋ္ဌိအားကြီး၍ မကြောက်ကြပါ။)</p> <p>၉။ ကိန္နရာများ လူ့စကားမပြောရာ၌ မြော်မြင်သော အကျိုးထူး ၂-မျိုးမှာ မုသားမဆိုမိကြရန်၊ မဟုတ်မတရား သူတစ်ပါးကို မစွပ်စွဲမိကြစေရန်တို့တည်း။</p> <p>ဓမ္မာသောကမင်းထံရောက် ကိန္နရာသည် စကားမပြောသဖြင့် ပြောအောင် ရည်ရွယ်ကာ ပြာသာဒ်အောက်ချပြီး ငုတ် ၂-ခုပေါ် ထမင်းအိုးတည်ပြသည်၊ တည်မရသည်ကို ကိန္နရာမြင်၍ “ငုတ်တစ်ခု ထပ်ထောင်သင့်သည် မဟုတ်လော” ဟု ဤမျှသာ ပြောသည်။</p> <p>ကိန္နရာ ၂-ကောင်ရလာ၍ စကားပြောစေရန် ဈေးခေါ်သွားရာ သရက်သီးမှည့်နှင့် ငါးကိုမြင်သော ကိန္နရာက “ကြီးစွာသောအဆိပ်ကိုခဲကြသောလူများ အဘယ်မှာ ပွေး၊ ညှင်း၊ တင်းတိပ်နာမရဘဲ ရှိပါအံ့နည်း” ဟုဆို၍ သီးသီးနှင့် မန်ကျည်းသီးကိုမြင်သော ကိန္နရာကလည်း “သီးသီးနှင့် မန်ကျည်းသီးကိုမှီ၍ လူများ အဘယ်မှာ နူနာမစွဲ ရှိပါအံ့နည်း” ဟု ဆိုသည်။</p> <p>၁၀။ သေသည့်အထိ မာတုဂါမများ မရောင့်ရဲ မငြီးငွေ့သော တရား ၂-မျိုး မှာ မေထုန်မှီဝဲခြင်း၊ သားဖွားခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>ဘုရားမိန့်တော်မူသော နေခြင်း ၂-မျိုး</h3> <p>၁၁။ သူယုတ်တို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူယုတ်များနေထိုင်ပုံမှာ - သီတင်းကြီး ရဟန်းကား ဤသို့ကြံ၏၊ “ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကိုမျှ ငါ့ကို ဆုံးမစကား မဆိုပါစေလင့်၊ ငါကလည်း ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကိုမျှ မဆိုအံ့၊ ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းဖြစ်ဖြစ် ငါ့ကိုဆိုလျှင် စီးပွားကို အလိုရှိ၍သာ ဆိုပေမည်၊ သင့်စကား ငါမလိုက်နာနိုင်ဟု ဆိုမည်၊ စကားမပြောဘဲ ညှဉ်းဆဲမည်၊ အမှန်သိသော်လည်း သူ့စကား လိုက်နာလိမ့်မည်မဟုတ်” ဟု ကြံသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-364 <hr> သီတင်းကြီးရဟန်းအား နည်းတူ လတ် ငယ် ရဟန်းအားလည်း ဤသို့ပင်ကြံသည်၊ ဤကား သူယုတ်တို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူယုတ်များ နေထိုင်ပုံတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူတော်ကောင်းများနေထိုင်ပုံမှာ - သီတင်းကြီးရဟန်းအား ဤသို့ကြံ၏၊ “ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကဖြစ်ဖြစ် ငါ့ကို ဆုံးမပါစေ၊ ငါကလည်း ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကိုဖြစ်ဖြစ် ဆိုမည်၊ ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းဖြစ်ဖြစ် ငါ့ကိုဆိုလျှင် စီးပွားကိုလို၍သာ ဆိုပေမည်၊ သာဓုခေါ်မည်၊ စကားမပြောဘဲ ညှဉ်းဆဲမည်မဟုတ်ပါ၊ အမှန်သိလျှင် သူ့စကား လိုက်နာရမည်” ဟု ကြံသည်။</p> <p>သီတင်းကြီးရဟန်းအား နည်းတူ လတ် ငယ် ရဟန်းအားလည်း ဤသို့ပင်ကြံသည်၊ ဤကား သူတော်ကောင်းတို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူတော်ကောင်းများနေထိုင်ပုံတည်း။</p> <p>၁၂။ ငြိမ်း၊ မငြိမ်း မှုခင်း ၂-မျိုးမှာ - အဓိကရုဏ်း (မှုခင်း) ၌ ၂-ဦး ၂-ဘက်လုံး ပြန်လှန်ဆဲဆိုခြင်း၊ အယူကိုမှီ၍ဖြစ်သော အပြိုင်ပြုခြင်း၊ စိတ်ထိခိုက်ကာ မကျေနပ် မနှစ်မြို့ခြင်းများကြောင့် မိမိနှင့် မိမိပရိသတ် စိတ်မပြေဖြစ်နေလျှင် (အတွင်းမီး မငြိမ်းသေးလျှင်) မှုခင်းကြာဖို့ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်း ပြုမူဖြစ်ကာ ရဟန်းများ အနေဆင်းရဲမည်ဟူသော အပြစ်ကား ပုံသေဖြစ်သည်။</p> <p>အတွင်းမီးငြိမ်းမှ မှုခင်းပြတ်၍ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်း မဖြစ်တော့ဘဲ ရဟန်းတော်များ ချမ်းသာစွာနေရမည့်အကျိုး ပုံသေဖြစ်ကြောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>(၇) ၂-သုခဝဂ်</h3> <p>၁။ ၂-မျိုးစီသော ချမ်းသာတို့မှာ -<br> ကာမဂုဏ်ပြည့်စုံမှုကြောင့် ရသောချမ်းသာ - ဂီဟိသုခ၊ ရဟန်းပြုခြင်းကြောင့် ရသောချမ်းသာ - ပဗ္ဗဇိတသုခ တို့တည်း။ ပဗ္ဗဇိတချမ်းသာမြတ်သည်။</p> <p>ကာမဂုဏ်ကြောင့်ဖြစ်သောချမ်းသာ - ကာမသုခ၊ ကာမဂုဏ်မှ ထွက်မြောက်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သောချမ်းသာ - နေက္ခမ္မသုခ တို့တည်း။ နေက္ခမ္မသုခမြတ်သည်။</p> <p>လောက၌အကျုံးဝင်သောချမ်းသာ - ဥပဓိသုခ၊ လောကုတ္တရာ၌ အကျုံးဝင်သောချမ်းသာ - နိရူပဓိသုခ တို့တည်း။ နိရူပဓိသုခမြတ်သည်။</p> <p>အာသဝေါတို့၏အကြောင်းဖြစ်သော ချမ်းသာ - သာသဝသုခ၊ အကြောင်းမဟုတ်သောချမ်းသာ - အနာသဝသုခ တို့တည်း။ အနာသဝသုခမြတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-365 <hr> ကိလေသာ၏အာရုံဖြစ်၍ ဝဋ်သုံးပါးရောက်ကြောင်းချမ်းသာ - သာမိသသုခ၊ ကိလေသာ၏ အာရုံမဟုတ် နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း ချမ်းသာ - နိရာမိသသုခ တို့တည်း။ နိရာမိသသုခမြတ်သည်။</p> <p>အရိယာတို့၏ ချမ်းသာ - အရိယသုခ၊ ပုထုဇဉ်တို့၏ချမ်းသာ - အနရိယသုခ တို့တည်း။ အရိယသုခမြတ်သည်။</p> <p>ကိုယ်၌ဖြစ်သောချမ်းသာ - ကာယိကသုခ၊ စိတ်၌ဖြစ်သောချမ်းသာ - စေတသိကသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယသုခမြတ်သည်။</p> <p>ပီတိပါသောချမ်းသာ - သပ္ပီတိကသုခ၊ ပီတိကင်းသော ချမ်းသာ - နိပ္ပီတိကသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>သာယာအပ်သော ဈာန် ၃-ပါး ချမ်းသာ - သာတသုခ၊ လျစ်လျူရှုအပ်သော စတုတ္ထဈာန်ချမ်းသာ - ဥပေက္ခာသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>ဥပစာရအပ္ပနာသမာဓိကို မှီသောချမ်းသာ - သမာဓိသုခ၊ သမာဓိကင်းသော ချမ်းသာ - အသမာဓိသုခ တို့တည်း။ သမာဓိသုခမြတ်သည်။</p> <p>ပီတိပါသောဈာန်အာရုံရှိသော ချမ်းသာ - သပ္ပီတိကာရမ္မဏသုခ၊ ပီတိကင်းသော ဈာန်အာရုံရှိသောချမ်းသာ - နိပ္ပီတိကာရမ္မဏသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>သာယာအပ်သော ဈာန်အာရုံရှိသော ချမ်းသာ - သာတာရမ္မဏသုခ၊ လျစ်လျူရှုအပ်သော ဈာန်အာရုံရှိသောချမ်းသာ - ဥပေက္ခာရမ္မဏသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>ရူပဈာန်အာရုံရှိသောချမ်းသာ - ရူပါရမ္မဏသုခ၊ အရူပဈာန်အာရုံရှိသော ချမ်းသာ - အရူပါရမ္မဏသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <h3>(၈) ၃-သနိမိတ္တဝဂ်</h3> <p>၁-၁၀။ အကုသိုလ်တရားယုတ်များသည် အကြောင်းနိမိတ်၊ အကြောင်းနိဒါန်း၊ အကြောင်းဟိတ်၊ အကြောင်းသင်္ခါရ၊ အကြောင်းပစ္စည်း၊ အကြောင်းရုပ်၊ အကြောင်းသမ္ပယုတ်ဝေဒနာ၊ အကြောင်းသမ္ပယုတ်သညာ၊ အကြောင်းသမ္ပယုတ်ဝိညာဏ် ရှိကြမှ ဖြစ်ကုန်သည်၊ နိမိတ်စသည်ကိုသာပယ်လျှင် မဖြစ်ကုန်၊ သင်္ခတတရားကို အာရုံပြုကုန်၍သာ ဖြစ်ကုန်သည်၊ သင်္ခတတရားကိုသာပယ်လျှင် အကုသိုလ်တရားယုတ်များ မဖြစ်ကုန်။</p> <h3>(၉) ၄-ဓမ္မဝဂ်</h3> <p>၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ - စိတ်၏ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း စေတောဝိမုတ္တိ၊ ပညာ၏ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း ပညာဝိမုတ္တိ၊ ယှဉ်ဖက်တရားများကို ချီးမြှောက်တတ်သော တရား ပဂ္ဂဟ၊ စိတ်၏ မပျံ့လွင့်မှုတရား အဝိက္ခေပ၊ နာမ်ရုပ်သစ္စာ</p> <p>စာမျက်နှာ-366 <hr> သိတတ်သော ဝိဇ္ဇာ၊ ကိလေသာမှလွတ်သော ဝိမုတ္တိ၊ ဘဝမြဲ၏ဟုယူသော ဘဝဒိဋ္ဌိ၊ ဘဝပြတ်၏ဟု ယူဆသော ဝိဘဝဒိဋ္ဌိ၊ ဒုစရိုက်တို့မှ မရှက်ခြင်း အဟီရိက၊ မလန့်ခြင်း အနောတ္တပ္ပ၊ ရှက်ခြင်း ဟိရီ၊ လန့်ခြင်း ဩတ္တပ္ပ၊ ဆုံးမခက်ခြင်း ဒေါဝစဿတာ၊ ခင်ပွန်းယုတ်ရှိခြင်း ပါပမိတ္တတာ၊ ဆုံးမလွယ်ခြင်း သောဝစဿတာ၊ ခင်ပွန်းကောင်းရှိခြင်း ကလျာဏမိတ္တတာ၊ ဓာတ်တို့၌လိမ္မာခြင်း ဓာတုကုသလတာ၊ ဓာတ်များကိုပင် နှလုံးသွင်းခြင်း၌ လိမ္မာခြင်း မနသိကာရကုသလတာ၊ အာပတ်တို့၌ လိမ္မာခြင်း အာပတ္တိကုသလတာ၊ အာပတ်တို့မှ ထခြင်း၌ လိမ္မာခြင်း အာပတ္တိဝုဋ္ဌာနကုသလတာ တို့တည်း။</p> <h3>(၁၀) ၅-ဗာလဝဂ်</h3> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - မိမိသို့မရောက်သောဝန်ကို ရွက်ဆောင်သူ၊ ရောက်သောဝန်ကို မရွက်ဆောင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - မိမိသို့မရောက်သောဝန်ကို မရွက်ဆောင်သူ၊ ရောက်သောဝန်ကို ရွက်ဆောင်သူ။</p> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - မအပ်သောအရာ၌ အပ်၏ဟုထင်သူ၊ အပ်သောအရာ၌ မအပ်ဟုထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - မအပ်သောအရာ၌ မအပ်ထင်သူ၊ အပ်သောအရာ၌ အပ်၏ဟုထင်သူ။</p> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - အာပတ်မသင့်သည်၌ သင့်၏ဟုထင်သူ၊ အာပတ်သင့်သည်၌ မသင့်ဟုထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - အာပတ်မသင့်သည်၌ မသင့်ဟုထင်သူ၊ အာပတ်သင့်သည်၌ သင့်၏ဟုထင်သူ။</p> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - တရားမဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ၊ ဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - တရားဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ၊ မဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>သူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - ဝိနည်းမဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ၊ ဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - ဝိနည်းမဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ၊ ဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>အာသဝတရားတိုးပွားသူ ၂-မျိုးမှာ ယုံမှားမှု သံသယကုက္ကုစ္စ မဖြစ်သင့်သည်၌ ဖြစ်သူ၊ ဖြစ်သင့်သည်၌ မဖြစ်သူတို့ဖြစ်၍ မဖြစ်သင့်သည်၌မဖြစ်၊ ဖြစ်သင့်သည်၌ဖြစ်သူ ၂-မျိုးမှာ အာသဝတရား မတိုးပွား။<br> <br>စာမျက်နှာ-367 <hr> အပ်၊ မအပ်သောအရာ၊ အာပတ်သင့်၊ မသင့်၊ တရားဟုတ်၊ မဟုတ်၊ ဝိနည်းဟုတ်၊ မဟုတ်သည်များ၌လည်း အမှားထင်က အာသဝတရားတိုးပွား၍ အမှန်ထင်လျှင် မတိုးပွားဟု မိန့်သည်။</p> <p>မရောက်သောဝန်ကို ရွက်ဆောင်သူမည်သည် ပုဗ္ဗကိစ္စ ၉-ပါး၊ ပါတိမောက်ပြမှု၊ ပေါင်း ၁၀-ကိစ္စ မထေရ်ကြီးတာဝန်ကို သီတင်းငယ်သည် (မထေရ်ကြီးက မစေခိုင်းဘဲ) ပြုခြင်းမျိုးတည်း။ ထို ၁၀-ကိစ္စကို မထေရ်ကြီးသည် ကိုယ်တိုင်သော်လည်းမပြု၊ သူတစ်ပါးကိုသော်လည်း မစေခိုင်းလျှင် ရောက်သောဝန်ကို မရွက်ဆောင်သူမည်သည်။</p> <h3>တိယသုတ် ၅၀။ (၁၁) ၁-အာသာဒုပ္ပဟဝဂ်</h3> <p>စွန့်နိုင်ခဲသော တွယ်တာခြင်းအာသာ ၂-မျိုးမှာ လာဘ်ကိုတွယ်တာခြင်း၊ အသက်ကိုတွယ်တာခြင်း။ လာဘ်ကိုတွယ်တာသဖြင့် ယနေ့၊ နက်ဖြန် ရမည်ထင်ကာ ၁၀-နှစ်၊ နှစ် ၂၀-စသည် မင်းကိုဆည်းကပ် စစ်ပွဲဆင်ကြ၊ လယ်ထွန်ကြ၊ မြွေကင်းမရှောင်သွား သင်္ဘောသားလုပ်ကြသည်၊ အသက်ကိုတွယ်တာသဖြင့် သေချိန်နီးသော်လည်း အသက်တစ်ရာရှည်မည်ထင်နေသည်၊ ကံ ကမ္မနိမိတ် စသည်ထင်လာ၍ သနားသူများက ဒါနပြုရန်ဆိုသည်ကိုပင် “ငါမသေနိုင်ပါ” ဟု မည်သူ့စကားမျှ မနာယူ။</p> <p>လောက၌ ရနိုင်ခဲသောပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရှေးဦးစွာ ကျေးဇူးပြုတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကျေးဇူးဟောင်းကိုသိ၍ ကျေးဇူးတုံ့ပြန်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်။ (ပထမပုဂ္ဂိုလ်ကား ကြွေးချေးသူ၊ ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ်ကား ကြွေးဆပ်သူဖြစ်သည်။)</p> <p>လောက၌ ရနိုင်ခဲသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရောင့်ရဲသောပုဂ္ဂိုလ် (ကိစ္စပြီး၍ကျေနပ်နေသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနှင့် ရဟန္တာ) နှင့် ရောင့်ရဲစေတတ်သောပုဂ္ဂိုလ် (ကိစ္စပြီးရကား မိမိလည်း ကျေနပ်၍ ဝေနေယျကိုလည်း ကျေနပ်စေသောဘုရားရှင်။)</p> <p>ရောင့်ရဲစေနိုင်ခဲသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရရသမျှပစ္စည်းမသုံးစား သိမ်း၍သာထားသောပုဂ္ဂိုလ်၊ ရရသမျှပစ္စည်း စွန့်၍သာပစ်သောပုဂ္ဂိုလ်။</p> <p>ရောင့်ရဲလွယ်စေနိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရရသမျှပစ္စည်း သိမ်း၍သာမထားသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ရရသမျှပစ္စည်း စွန့်၍သာပစ်သောပုဂ္ဂိုလ် (မိမိမျှရှုံ့ချန်၊ အကျန်ကိုသာလှူသည်။)</p> <p>ရာဂဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ တင့်တယ်သောဣဋ္ဌာရုံ၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။ ဒေါသဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ ဒေါသဖြစ်စရာ အနိဋ္ဌာရုံ၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ တစ်ပါးသူထံမှ မသူတော်တရားနာရခြင်း၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-368 <hr> သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ သူတော်ကောင်းတရားနာရခြင်း၊ အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။</p> <p>၂-မျိုးစီသောအာပတ်များမှာ - ပေါ့သော လဟုကအာပတ်၊ လေးသော ဂရုကအာပတ်၊ ရုန့်ရင်းသော ဒုဋ္ဌုလ္လအာပတ်၊ မရုန့်ရင်းသော အဒုဋ္ဌုလ္လအာပတ်၊ ကုစားရန် အကြွင်းရှိသော သာဝသေသအာပတ်၊ အကြွင်းမရှိသော အနဝသေသအာပတ် တို့တည်း။</p> <h3>(၁၂) ၂-အာယာစနဝဂ်</h3> <p>၁။ သဒ္ဓါရှိသော ရဟန်းတောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “သာရိပုတ္တရာ၊ မောဂ္ဂလာန်တို့နှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်၊ ငါ့တပည့်ရဟန်းတို့တွင် သာရိပုတ္တရာ၊ မောဂ္ဂလာန်တို့ကား နှိုင်းယှဉ်ရန် စံချိန်ဖြစ်သည်။ (အရှင်သာရိပုတ္တရာ၊ အရှင်မောဂ္ဂလာန်တို့ထက် လွန်အောင်တောင်းလျှင် မရှိသည်ကို တောင့်တရာရောက်သဖြင့် မိစ္ဆာပတ္ထနာ ဖြစ်သည်၊ စံချိန်မှာ ထို ၂-ပါးသာဖြစ်သောကြောင့်တည်း။)</p> <p>၂။ သဒ္ဓါရှိသော ရဟန်းမိန်းမ တောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “စံချိန်ဖြစ်သော ခေမာ (ပညာရှင်)၊ ဥပ္ပလဝဏ် (တန်ခိုးရှင်) ဘိက္ခုနီမများနှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်။</p> <p>၃။ သဒ္ဓါရှိသော ဥပါသကာ တောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “စံချိန်ဖြစ်သော စိတ္တသူကြွယ် (ပညာရှင်)၊ ဟတ္ထက ခေါ် အာဠဝက (တန်ခိုးရှင်) မင်းသားများနှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်။</p> <p>၄။ သဒ္ဓါရှိသော ဥပါသိကာမ တောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “စံချိန်ဖြစ်သော ခုဇ္ဇုတ္တရာ (ပညာရှင်)၊ နန္ဒမာတာ (တန်ခိုးရှင် - ဝေဠုကဏ္ဍကီရွာသူ နန္ဒသတို့သား၏ မိခင်) ဥပါသိကာမများနှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်။</p> <p>၅။ ဉာဏ်ဖြင့်မဆုံးဖြတ် မပိုင်းခြားနိုင်ဘဲ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူအား ချီးမွမ်း၊ ချီးမွမ်းထိုက်သူအား ကဲ့ရဲ့သော ဤတရား ၂-မျိုးရှိသော မိုက်မဲဖျင်းအသောသူယုတ်သည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်နေသည်မည်၍ အပြစ်ရှိသူ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်၍ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ပိုင်းခြား၍ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူအား ကဲ့ရဲ့၊ ချီးမွမ်းထိုက်သူအား ချီးမွမ်းသော ဤတရား ၂-မျိုးရှိသော လိမ္မာပျော့ပျောင်း ပညာရှိသူတော်ကောင်းသည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးမထိ ဂုဏ်ရှိသော မိမိကိုယ်ကိုယ် စောင့်ရှောက်နေသည်မည်၍ အပြစ်မရှိသူ ပညာရှိများ မကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်ကာ ကောင်းမှုများစွာကို ဖြစ်ပွားစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-369 <hr> ၆။ မကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ ကြည်ညို၊ ကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ မကြည်ညိုဟူသော တရား ၂-မျိုးရှိသူ သူယုတ်အတွက် ဆိုးကျိုး၊ မကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ မကြည်ညို၊ ကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ ကြည်ညိုသောတရား ၂-မျိုးရှိသူ သူတော်ကောင်းအတွက် ကောင်းကျိုး။</p> <p>၇။ မိဘဟူသောပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးတို့၌ ရိုက်နှက်သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်ဖြင့် အကျင့်မှားသူ သူယုတ်အတွက် ဆိုးကျိုး၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်းစသည်ဖြင့် အကျင့်ကောင်းသူ သူတော်ကောင်းအတွက် ကောင်းကျိုး (မိတ္တဝိန္ဒကသည် မိခင်၌၊ အဇာတသတ်သည် ဖခင်၌ပြစ်မှားသည်။)</p> <p>၈။ ဘုရားရှင်နှင့် တပည့်သာဝက ဟူသောပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး တို့၌ လမ်းခွဲခြင်း၊ သတ်ရန်ကြံခြင်း စသည်ဖြင့် အကျင့်မှားသူ သူယုတ်အတွက် ဆိုးကျိုး၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်း စသည်ဖြင့် အကျင့်ကောင်းသူ သူတော်ကောင်းအတွက် ကောင်းကျိုး။ (ဒေဝဒတ်သည် ဘုရားရှင်၌၊ ကောကာလိကသည် တပည့်သာဝက၌ ပြစ်မှားသည်၊ ပြုစုရာ၌ကား ဘုရားရှင်ကို အရှင်အာနန္ဒာ၊ တပည့်သာဝကတို့ နန္ဒသူဌေးသားတို့ ထူးခြားသည်။)</p> <p>၉။ ၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ - မိမိစိတ်ဖြူစင်ခြင်း၊ လောက၌ တစ်စုံတရာကို မစွဲလမ်းခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ညှိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ခြင်း၊ ရန်ညှိုးဖွဲ့ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>(၁၃) ၃-ဒါနဝဂ်</h3> <p>အလှူ ၂-မျိုးမှာ ပစ္စည်း ၄-ပါးအလှူ အာမိသဒါန၊ တရားအလှူ ဓမ္မဒါန တို့တည်း။ ဓမ္မဒါနမြတ်သည်။ ပူဇော်ခြင်း ယာဂ၊ စွန့်ကြဲခြင်း စာဂ၊ စွန့်ကြဲခြင်း ပရိစ္စာဂ၊ သုံးဆောင်ခြင်း ဘောဂ၊ အတူသုံးဆောင်ခြင်း သမ္ဘောဂ၊ ခွဲခြားဝေဖန်ခြင်း သံဝိဘာဂ၊ ထောက်ပံ့ခြင်း သင်္ဂဟ၊ ချီးမြှောက်ခြင်း အနုဂ္ဂဟ၊ သနားခြင်း အနုကမ္ပာ တို့လည်း အာမိသ ဓမ္မ ၁-မျိုးစီပင်၊ ဓမ္မမြတ်သည်။</p> <h3>(၁၄) ၄-သန္တာရဝဂ်</h3> <p>အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း သန္တာရ ၂-မျိုးမှာ ပစ္စည်းဖြင့် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း အာမိသသန္တာရ၊ တရားသဖြင့် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း ဓမ္မသန္တာရ တို့တည်း။ ဓမ္မသန္တာရမြတ်သည်။ အစေ့အစပ် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း ပဋိသန္တာရ၊ ရှာမှီးခြင်း ဧသနာ (ပစ္စည်းကို၊ ဓမ္မကိုရှာမှီးခြင်း)၊ ထက်ဝန်းကျင်ရှာမှီးခြင်း ပရိယေသနာ၊ အထွတ်အထိပ်ရောက်ရှာမှီးခြင်း ပရိယေဋ္ဌိ၊ ပူဇော်ခြင်း ပူဇာ (ပစ္စည်းဖြင့်၊ ဓမ္မဖြင့် ပူဇော်ခြင်း)၊ အာဂန္တုတို့အား ပေးလှူခြင်း အာတိထေယျ၊ ပြည့်စုံခြင်း ဣဒ္ဓိ (ပစ္စည်း၊ ဓမ္မပြည့်စုံခြင်း)၊ ကြီးပွားခြင်း ဝုဒ္ဓိ<br> <br>စာမျက်နှာ-370 <hr> (ပစ္စည်းဖြင့်၊ ဓမ္မဖြင့် ကြီးပွားခြင်း)၊ နှစ်သက်ဖွယ်ရာ ရတနာ (ပစ္စည်း၊ ဓမ္မဟူသောရတနာ)၊ ပွားစီးခြင်း သန္နိစယ (ပစ္စည်းဖြင့်၊ ဓမ္မဖြင့် ပွားစီးခြင်း)၊ ပြန့်ပြောခြင်း ဝေပုလ္လ ၂-မျိုးမှာ ပစ္စည်း၏ ပြန့်ပြောခြင်း အာမိသဝေပုလ္လ၊ တရား၏ပြန့်ပြောခြင်း ဓမ္မဝေပုလ္လ တို့တည်း။ ဓမ္မဝေပုလ္လမြတ်သည်။<br> ၂-မျိုးစီသောတရားများမှာ -</p> <h3>(၁၅) ၅-သမာပတ္တိဝဂ်</h3> <p>သမာပတ်ဝင်စားမှု၌ လိမ္မာခြင်း သမာပတ္တိကုသလတာ၊ သမာပတ်မှထမှု၌ လိမ္မာခြင်း သမာပတ္တိဝုဋ္ဌာနကုသလတာ၊ ဖြောင့်မတ်ခြင်း အဇ္ဇဝ၊ နူးညံ့ခြင်း မဒ္ဒဝ၊ သည်းခံခြင်း ခန္တီ၊ အကျင့်ကောင်းဖြင့် မွေ့လျော်ခြင်း သောရစ္စ၊ နူးညံ့သော စကားရှိခြင်း သာခလျ၊ အဆက်အသွယ်ကောင်းခြင်း ပဋိသန္တာရ၊ မညှဉ်းဆဲခြင်း အဝိဟိံသာ၊ စင်ကြယ်ခြင်း သောစေယျ။</p> <p>ဣန္ဒြေတို့၌ မပိတ်သောတံခါးရှိခြင်း ဣန္ဒြိယေသု အဂုတ္တဒွါရတာ၊ အစားအသောက်၌ အတိုင်းအရှည်ကို မသိခြင်း ဘောဇနေ အမတ္တညုတာ၊ ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်သောတံခါးရှိခြင်း ဣန္ဒြိယေသု ဂုတ္တဒွါရတာ၊ အစားအစာတို့၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိခြင်း ဘောဇနေ မတ္တညုတာ၊ ဆင်ခြင်ခြင်းအား ပဋိသင်္ခါနဗလ၊ ပွားများခြင်းအား ဘာဝနာဗလ၊ အောက်မေ့ခြင်းအား သတိဗလ၊ တည်ကြည်ခြင်းအား သမာဓိဗလ၊ နီဝရဏတို့ကို ငြိမ်းစေခြင်း သမထ၊ သင်္ခါရတို့ကို ရှုမှတ်ခြင်း ဝိပဿနာ။</p> <p>အကျင့်ပျက်စီးခြင်း သီလဝိပတ္တိ၊ အမြင်ပျက်စီးခြင်း ဒိဋ္ဌိဝိပတ္တိ၊ အကျင့်ပြည့်စုံခြင်း သီလသမ္ပဒါ၊ အမြင်ပြည့်စုံခြင်း ဒိဋ္ဌိသမ္ပဒါ (ကမ္မဿကတာ သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ ဈာန၊ ဝိပဿနာ၊ မဂ္ဂ၊ ဖလသမ္မာဒိဋ္ဌိဟု ၅-ပါးပြားသည်။)၊ အကျင့်၏စင်ကြယ်ခြင်း သီလဝိသုဒ္ဓိ၊ အမြင်စင်ကြယ်ခြင်း ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ (ဝိသုဒ္ဓိသို့ ရောက်စေနိုင်သော မဂ္ဂသမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ တစ်နည်းပြပြီး သမ္မာဒိဋ္ဌိ ၅-ပါးလုံး။)</p> <p>အမြင်စင်ကြယ်ခြင်း ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ၊ အမြင်အားလျော်စွာ အားထုတ်ခြင်း ယထာဒိဋ္ဌိပဓာန (အောက်မဂ်၌ယှဉ်သော ဝီရိယတည်း။)၊ ကုသိုလ်တရားတို့၌ မရောင့်ရဲခြင်း အသန္တုဋ္ဌိတာ၊ တရားအားထုတ်မှု၌ မဆုတ်နစ်ခြင်း အပ္ပဋိဝါနီတာ၊ သတိကင်းခြင်း မုဋ္ဌဿစ္စ၊ ဉာဏ်ကင်းခြင်း အသမ္ပဇည၊ အောက်မေ့ခြင်း သတိ၊ ဆင်ခြင်ခြင်း သမ္ပဇဉ် တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-371 </p><hr> <h3>၁-ကောဓပေယျာလ</h3> <h3>၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ (အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ)</h3> <p>အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ သို့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်ခြင်း မက္ခ၊ အပြိုင်ပြုခြင်း ပလာသ၊ ငြူစူခြင်း ဣဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း မစ္ဆရိယ၊ လှည့်ပတ်ခြင်း မာယာ၊ စဉ်းလဲခြင်း သာဌေယျ၊ မရှက်ခြင်း အဟီရိက၊ မလန့်ခြင်း အနောတ္တပ္ပ တို့တည်း။</p> <h3>၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ (ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ)</h3> <p>အမျက်မထွက်ခြင်း အက္ကောဓ၊ ရန်မဖွဲ့ခြင်း အနုပနာဟ၊ သို့ကျေးဇူးကို မချေဖျက်ခြင်း အမက္ခ၊ အပြိုင်မပြုခြင်း အပလာသ၊ မငြူစူခြင်း အနိဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း အမစ္ဆရိယ၊ မလှည့်ပတ်ခြင်း အမာယာ၊ မစဉ်းလဲခြင်း အသာဌေယျ၊ ရှက်ခြင်း ဟီရိ၊ လန့်ခြင်း ဩတ္တပ္ပတို့တည်း။</p> <p>အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ၂-မျိုးစီသောတရားတို့နှင့် ပြည့်စုံသူသည် ဆင်းရဲစွာနေရ၍ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ၂-မျိုးစီသော တရားတို့နှင့် ပြည့်စုံသူသည် ချမ်းသာစွာ နေရသည်၊ ထို့အတူ အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ တရားများသည် ကျင့်ဆဲသေက္ခရဟန်းအား ဆုတ်ယုတ်ဖို့ရာ ဖြစ်သလို ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ တရားများက မဆုတ်ယုတ်ဖို့ရာ ဖြစ်သည်။</p> <p>အကုသိုလ်ဆိုင်ရာများနှင့် ပြည့်စုံသူသည် (ဆောင်ယူ၍ ချထားလိုက်သကဲ့သို့) ဤအတူ ငရဲ၌ဖြစ်၍ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာများနှင့် ပြည့်စုံသူသည်လည်း နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရသည်။</p> <h3>၂-အကုသလ ပေယျာလ</h3> <p>ကောဓစသော ၂-မျိုးစီတို့သည် အကုသိုလ်တရား အပြစ်ရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သောတရား၊ ဆင်းရဲကျိုးရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲနှင့်တကွဖြစ်သောတရားတို့ မည်ကြ၍ အက္ကောဓစသော ၂-မျိုးစီတို့သည် ကုသိုလ်တရား အပြစ်မရှိသောတရား၊ ချမ်းသာကို ဖြစ်စေတတ်သောတရား၊ ချမ်းသာကျိုးရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲမရှိသော တရားတို့ မည်ကြသည်။</p> <h3>၃-ဝိနယ ပေယျာလ</h3> <p>တပည့်များအား သိက္ခာပုဒ်ပညတ်ရာ၌ ဘုရားရှင်ရည်ရွယ်တော်မူသော အကျိုးထူး ၂-မျိုးမှာ သံဃာချမ်းသာခြင်း၊ သံဃာ ချမ်းသာစွာ နေထိုင်ရခြင်း၊ သီလမရှိသူများကို နှိမ်နင်းခြင်း၊ သီလချစ်သူများ ချမ်းသာစွာ နေထိုင်ရခြင်း၊ မျက်မှောက် အာသဝေါ တရားများကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်၌ဖြစ်မည့် အာသဝေါတရားများကို တားဆီး<br> <br>စာမျက်နှာ-372 <hr> ခြင်း၊ မျက်မှောက်ရန်များကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်ရန်များကို တားဆီးခြင်း၊ မျက်မှောက်ပြစ်များကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်ပြစ်များကို တားဆီးခြင်း၊ မျက်မှောက်ဆင်းရဲခြင်းသဘော အကုသိုလ်များကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်ဆင်းရဲခြင်းသဘော အကုသိုလ်များကို တားဆီးခြင်း၊ လူတို့အား အစဉ်သနားခြင်း၊ အလိုဆိုးရှိသော ရဟန်းများ၏ အသင်းအပင်းကို ဖျက်ဆီးခြင်း၊ မကြည်ညိုသူများကို ကြည်ညိုစေခြင်း၊ ကြည်ညိုပြီးသူများကို တိုးကြည်ညိုစေခြင်း၊ သာသနာတော် အရှည်တည်ခြင်း အကျိုးငှာ ဝိနည်းကို ချီးမြှောက်ခြင်းအကျိုးငှာဖြစ်သည်။</p> <p>အကျိုးထူး ၂-မျိုးကို ရည်ရွယ်တော်မူ၍ပင် ဘုရားရှင်သည် တပည့်များအား ပါတိမောက်ကို ပညတ်တော်မူသည်။ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို၊ ပါတိမောက်ရပ်ဆိုင်းထားခြင်းကို၊ ပဝါရဏာကို၊ ပဝါရဏာရပ်ဆိုင်းထားခြင်းကို၊ တဇ္ဇနီယစသောကံများကို၊ ပရိဝါသ်ပေးခြင်း စသည်များကို၊ သံဃာ့ဘောင်သွင်းခြင်း၊ သံဃာ့ဘောင်မှ နှင်ထုတ်ခြင်းကို၊ ပဉ္စင်းခံသောကံကို၊ ဉတ္တိကံ စသည်ကို မပညတ်အပ်သေးသည်များကို၊ ပညတ်ပြီးသည်များကိုတဖန်၊ သမ္မုခါဝိနည်း စသည်များကို၊ တိဏဝတ္ထာရကသမထကို ပညတ်တော်မူသည်၊ သံဃာချမ်းသာခြင်းစသော အကျိုးများတည်း။</p> <h3>၄-ရာဂပေယျာလ</h3> <p>ရာဂကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိဖို့ ပွားများအပ်သော တရား ၂-မျိုးမှာ သမထ ကမ္မဋ္ဌာန်း ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်းတို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>ရာဂကို ပိုင်းခြားသိဖို့၊ ရာဂကုန်စေဖို့၊ ရာဂကိုပယ်ဖို့၊ ရာဂကုန်ခန်းဖို့၊ ရာဂပျက်ဖို့၊ ရာဂကင်းပြတ်ဖို့၊ ရာဂချုပ်ဖို့၊ ရာဂကို စွန့်လွှတ်ဖို့၊ ရာဂကို တဖန်စွန့်လွှတ်ဖို့ ပွားများရမည်မှာလည်း ယင်းတရား ၂-မျိုးတည်း။</p> <p>ပြစ်မှားခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ သို့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်ခြင်း မက္ခ၊ အပြိုင်ပြုခြင်း ပလာသ၊ ငြူစူခြင်း ဣဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း မစ္ဆရိယ၊ လှည့်ပတ်ခြင်း မာယာ၊ စဉ်းလဲခြင်း သာဌေယျ၊ ခတ်ထန်ခြင်း ထမ္ဘ၊ ချုပ်ချယ်ခြင်း သာရမ္ဘ၊ ထောင်လွှားခြင်း မာန၊ အလွန်ထောင်လွှားခြင်း အဘိမာန၊ မာန်ယစ်ခြင်း မဒ၊ မေ့လျော့ခြင်း ပမာဒကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့်သိဖို့ (လ) တဖန်စွန့်လွှတ်ဖို့ ပွားများရမည်မှာလည်း ယင်းတရား ၂-မျိုးတည်း။</p> <h3>တိကနိပါတ် ၁။ ပဌမသုတ်။ ၅၀။ ၁။ ဗာလဝဂ် ၁ ဘယသုတ်၊</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည်၊ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ဘုရားရှင်သည် သံဃာတော်များအား ဖြစ်လာသမျှ ကြောက်လန့်မှု ဘေးအားလုံး မငြိမ်သက်ခြင်း ဥပဒ္ဒဝေါအားလုံး စိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-373 <hr> ဆင်းရဲခြင်း ဥပသဂ္ဂအားလုံး လူမိုက်ကြောင့်သာ ဖြစ်လာကုန်သည်၊ ပညာရှိကြောင့် မဖြစ်လာကုန်၊ ကျူမိုး ကျူကာ မြက်မိုး မြက်ကာ အိမ်များမှ လောင်လွှင့်သော မီးသည် အိမ်ကြီးအိမ်ကောင်းများကိုလည်း လောင်ကျွမ်းသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>သူမိုက်သည်သာ ဘယ ဥပဒ္ဒဝ ဥပသဂ္ဂတို့နှင့် စပ်လျက်ရှိသည်၊ ပညာရှိကား စပ်လျက်မရှိ၊ ပညာရှိကြောင့် ဘယစသည် ဖြစ်ပေါ်ခြင်း မရှိ၊ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကို ရှောင်၍ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကိုသာ ဆောက်တည်၍ ကျင့်ကြရန် မိန့်သည်။</p> <p>ဘယစသည် ၃-ပါးအထူး သင်တို့ရွာ ငါတို့လာတိုက်မည်ဟု သူပုန်ထံမှ စာရချိန်မှ စ၍ ရွာသားများ လန့်နေခြင်းသည် ဘယ၊ ပစ္စည်းများ သယ်ပိုးယူပြီး တောတောင်တွင်း ပုန်းနေကြ ခြင်မှက်ကိုက် ငုတ်စူးစသည်ဖြင့် မငြိမ်မသက် ဖြစ်နေခြင်းသည် ဥပဒ္ဒဝ၊ သူပုန်မလာထင်ပြီး ရွာပြန်ကြ၊ ထိုအခါမှ သူပုန်လာပြီး မီးရှို့ သတ်ဖြတ်ကြ၊ ကျန်သူများ ချောင်ကပ်ထိုင်ကာ ပျက်စီးပြီးများကို စိုးရိမ်ကြ စိတ်ဆင်းရဲကြခြင်းသည် ဥပသဂ္ဂမည်သည်။</p> <h3>၂-လက္ခဏသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဖြစ်စေ၊ ပညာရှိဖြစ်စေ မိမိပြုအပ်သော ကံလျှင်မှတ်ကြောင်း လက္ခဏာရှိသည်၊ ပညာမည်သည် သတ္တဝါတို့၏ အပြုအမူအားလျော်စွာ ထင်ရှားသည်၊ သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးဖြစ်သည်၊ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-မျိုးသာတည်း။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကို ရှောင်၍ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကို ဆောက်တည်၍ ကျင့်ကြရန် မိန့်သည်။</p> <h3>၃-စိန္တီသုတ်</h3> <p>သူမိုက်အတွက် သူမိုက်ဟု သိကြောင်းလက္ခဏာ၊ သိကြောင်းအမှတ် နိမိတ်၊ ထင်ရှားကြောင်း အပြုအမူ၊ အပါဒါန် ၃-မျိုးမှာ မကောင်းသောအကြံကြံ၊ မကောင်းသော စကားပြော၊ မကောင်းသော အမှုပြု၊ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤလက္ခဏာ ၃-မျိုးမရှိသူကို လူမိုက်ဟု ပညာရှိများ မသိနိုင်၊ ရှိသောကြောင့် ‘ဤသူ လူမိုက်’ ဟု ပညာရှိများ သိကြရသည်။</p> <p>ပညာရှိအတွက် လက္ခဏာ နိမိတ် အပါဒါန် ၃-မျိုးမှာ အကြံကောင်း၊ စကားကောင်း၊ အလုပ်ကောင်းတို့ပင် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-374 </p><hr> <h3>၄-အစ္စယသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ မိမိအပြစ်ကို အပြစ်အားဖြင့် မရှု၊ ရှုသော်လည်း တရားသဖြင့် မကုစား၊ သူတပါးသည် အပြစ်ကို ဝန်ခံ၍ ပြောလာပါလျက် တရားအလျောက် မခံယူခြင်းတို့တည်း။ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အပြန်။</p> <h3>၅-အယောနိသောသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အကြောင်းမသင့် မေးတတ်၊ အကြောင်းမသင့်ဖြေတတ်၊ ပြည့်စုံပြေပြစ်၍ ကြောင်းကျိုးဆက်စပ်သော ပုဒ် ဗျည်းတို့ဖြင့် အကြောင်းသင့် ဖြေထားသော သူတပါးအဖြေကို ကောင်းချီးမပေးတတ်၊ ဤသည်တို့တည်း၊ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အပြန်။</p> <h3>၆-အကုသလသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အကုသိုလ်ကိုယ်နှုတ် စိတ် ကံ ၃-ပါးတည်း၊ ပညာရှိဟု သိကြောင်း ၃ မျိုးအပြန်။</p> <h3>၇-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>သူမိုက် အပြစ်ရှိသော ကိုယ်နှုတ် စိတ် ကံ ၃-ပါး၊ ပညာရှိအပြန်။</p> <h3>၈-သာဗျာပဇ္ဈသုတ်</h3> <p>သူမိုက် ဆင်းရဲခြင်းရှိသော ကိုယ်နှုတ် စိတ် ကံ ၃-ပါး၊ ပညာရှိ အပြန်။</p> <h3>၉-ခတသုတ်</h3> <p>ကိုယ်နှုတ်စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးရှိသော မိုက်မဲ ဖျင်းအသော သူယုတ်သည် တူးဖြို ဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်သည် မည်၍ အပြစ်ရှိသူ ဖြစ်သည်၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်၍ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>ကိုယ်နှုတ်စိတ် ကောင်းမှု ၃-မျိုးရှိသော လိမ္မာပျော့ပျောင်း ပညာရှိ သူတော်ကောင်းသည် တူးဖျက်မထိ ဂုဏ်ရှိသော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်သည် မည်၍ အပြစ်မရှိသူ ဖြစ်သည်၊ ပညာရှိများ မကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်ကာ ကောင်းမှုများစွာကို တိုးပွားစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-375 </p><hr> <h3>၁၀-မလသုတ်</h3> <p>အညစ်အကြေး ၃-မျိုးကို မပယ်ခြင်းကြောင့် ဆောင်ယူ၍ချထားသလို ငရဲ၌ဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ သီလမရှိသူဖြစ်၍ သီလမရှိခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို မပယ်ခြင်း၊ ငြူစူတတ်သူဖြစ်၍ ငြူစူခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို မပယ်ခြင်း၊ ဝန်တိုတတ်သူဖြစ်၍ ဝန်တိုခြင်း ဟူသော အညစ်အကြေးကို မပယ်ခြင်းတည်း။</p> <p>အညစ်အကြေး ၃-မျိုးကို ပယ်ခြင်းကြောင့် ဆောင်ယူ၍ချထားသလို နတ်ပြည်၌ဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ သီလရှိသူဖြစ်၍ သီလမရှိခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို ပယ်ခြင်း၊ မငြူစူတတ်သူဖြစ်၍ ငြူစူခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကိုပယ်ခြင်း၊ ဝန်မတိုတတ်သူဖြစ်၍ ဝန်တိုခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို ပယ်ခြင်းတည်း။</p> <h3>၂-ရထကာရဝဂ်၊ ၁-ညာတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားသောရဟန်းသည် သာသနာတော်အား မလျော်သောကိုယ်မှု နှုတ်မှု စိတ်မှု ကံ ၃-ပါးတို့၌ သူတပါးတို့ကို ဆောက်တည်စေသော တရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံလျှင် လူများအကျိုးစီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ကျင့်သူဖြစ်သည်။ သာသနာတော် အားလျော်သော ကိုယ်နှုတ် စိတ်မှုများ၌ ဆောက်တည်စေလျှင် အပြန်အားဖြင့် နတ်လူချမ်းသာဖို့ရာ ကျင့်သူဖြစ်သည်။</p> <p>သာသနာတော်အား မလျော်မှုများ ကာယဒုစရိုက်နှင့် အရပ်မျက်နှာ ရှိခိုးစေမှု၊ ဘုတ်ပူဇော်မှုစသော ကာယကံ၊ ဝစီဒုစရိုက်နှင့် မိမိပစ္စည်း မပေးလိုလျှင်မရှိဟု ဆိုနိုင်သည်ဟု တိုက်တွန်းသော ဝစီကံ၊ မနောဒုစရိုက်နှင့် ကမ္မဋ္ဌာန်း လွဲမှားအားထုတ်စေမှု မနောကံမျိုးတည်း။</p> <p>မေတ္တာပို့လျှင် ပိယ ချစ်သူများကို ဦးစွာမေတ္တာပို့ ဟု ဒက္ခိဏဝိဟာရ ဝါသီထေရ်က အမတ်သားတဦးအား သဘာဂ၊ ဝိသဘာဂမခွဲခြားဘဲ ပွားခိုင်းရာ မယားကိုမေတ္တာပို့သဖြင့် ရူးသွားသည်၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာများအပါအဝင် ဦးဆောင်ပုဂ္ဂိုလ်များ လမ်းညွှန်မှု လွဲလျှင် တပည့် ဒကာ ကိုယ်စောင့်နတ် စသည် တလောကလုံး အယူအဆလွဲ ဆင်းရဲဖို့ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းမှန်၍ ရဟန္တာ အစ်ကို နန္ဒာဘယထေရ် ရောဂါသည်အား ညီဖြစ်သူ နိကာယ် ၄-ရပ်ဆောင် အရှင်တိဿက ကဗလီကာရာဟာရ ကမ္မဋ္ဌာန်းကိုပေးရာ ဥပါဒါရုပ်မှတ်၍ရှူပွား ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-376 </p><hr> <h3>၂-သာရဏီယသုတ်</h3> <p>အဘိသိက်သွန်းပြီး ပြည့်ရှင်မင်းအတွက် တသက်တာ အောက်မေ့အပ်သော အရပ် ၃-မျိုးမှာ ဖွားမြင်ရာအရပ်၊ အဘိသိက်သွန်းရာအရပ်၊ စစ်အောင်ရာ အရပ်တို့တည်း။</p> <p>ထို့အတူ ရဟန်းအတွက် တသက်တာ အောက်မေ့အပ်သော အရပ် ၃ မျိုးမှာ ရဟန်းပြုရာအရပ်၊ သစ္စာ ၄-ပါး သိရာအရပ်၊ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ရာအရပ်တည်း ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>၃-အာသီသသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ တောင့်တခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ တောင့်တခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ တောင့်တခြင်း ကင်းပြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။<br> တောင့်တခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-ဤလောက၌ ဒွန်းစဏ္ဍားစသော အမျိုးယုတ်၌ဖြစ်၍ စားဝတ်နေရေးလည်း ဆင်းရဲကာ အရုပ်ဆိုး အကြည့်ရံခြင်းစသော ဥပဓိ ချွတ်ယွင်းသူသည် “ဤမင်းကို မင်းမျိုးများက မင်းအဘိသိက် သွန်းအပ်ပြီတဲ့” ဟုကြားရာ “ငါ့ကိုလည်း ဘယ်အခါ အဘိသိက် သွန်းကုန်မည်နည်း” ဟု ထိုသူအား အကြံမဖြစ်၊ မတောင့်တပေ။</p> <p>တောင့်တခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-ဤလောက၌ အဘိသိက် သွန်းထိုက်သော်လည်း မသွန်းရသေးသော အရွယ်ရောက်ပြီး မင်းသားကြီးသည် “ဤမင်းကို မင်းမျိုးများက မင်းအဘိသိက် သွန်းအပ်ပြီတဲ့” ဟု ကြားလျှင် “ငါ့ကိုလည်း ဘယ်အခါ အဘိသိက်သွန်းကုန်မည်နည်း” ဟု ထိုမင်းသားကြီးအား အကြံဖြစ်သည်၊ အဘိသိက်ကို တောင့်တသည်။</p> <p>တောင့်တခြင်း ကင်းပြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်— ဤလောက၌ အဘိသိက် သွန်းပြီး ပြည့်ရှင်မင်းသည် “ဤမင်းကို မင်းမျိုးများက မင်းအဘိသိက် သွန်းအပ်ပြီတဲ့” ဟု ကြားသော်လည်း “ငါ့ကိုလည်း ဘယ်အခါ အဘိသိက် သွန်းကုန်မည်နည်း” ဟု မင်းအား အကြံမဖြစ်၊ အဘိသိက်မသွန်းမီက ဖြစ်သော တောင့်တခြင်းသည် (အဘိသိက် သွန်းပြီးရကား) ငြိမ်းလေပြီ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ထို့အတူ ရဟန်းများ၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်မှာလည်း ၃-မျိုးပင်တည်း။</p> <p>တောင့်တခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ သီလမရှိ သဘောဆိုး အကျင့်ဆိုးသော ရဟန်းအတုအယောင်သည် “ဤရဟန်း ရဟန္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြားသော်လည်း “ငါသည်လည်း ဘယ်အခါ၌ ရဟန္တာဖြစ်ပါမည်နည်း” ဟု ထိုအတုအယောင်အား အကြံမဖြစ်၊ မတောင့်တပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-377 <hr> တောင့်တခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-ဤသာသနာ၌ သီလရှိ၍ သဘောကောင်း အကျင့်ကောင်းသော ရဟန်းသည် “ဤရဟန်း၊ ရဟန္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြားလျှင် “ငါသည်လည်း ဘယ်အခါ၌ ရဟန္တာဖြစ်ပါမည်နည်း” ဟု ထိုရဟန်းကောင်းအား အကြံဖြစ်သည်၊ တောင့်တသည်။</p> <p>တောင့်တခြင်း ကင်းပြီးသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်သည် “ဤရဟန်း ရဟန္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြားသော်လည်း “ငါသည်လည်း ဘယ်အခါ၌ ရဟန္တာဖြစ်ပါမည်နည်း” ဟု ထိုရဟန္တာအား အကြံမဖြစ်၊ ရဟန္တာမဖြစ်မီက ဖြစ်သော တောင့်တခြင်းသည် (ရဟန္တာဖြစ်ပြီးရကား) ငြိမ်းလေပြီဖြစ်သောကြောင့်တည်းဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၄-စက္ကဝတ္တိသုတ်</h3> <p>“တရားရှိ၍ တရားမင်းဖြစ်သော စကြဝတေးမင်းသော်မှလည်း အမှီမင်းကိုမရလျှင် စကြာရတနာကို မလည်စေနိုင်” ဟု ဘုရားရှင်က မိန့်တော်မူလတ်သော် “အမှီမင်းဟူသည် အဘယ်ပါနည်း” ဟု ရဟန်းတပါးက မေးလျှောက်ရာ “တရားတည်း” ဟု ဘုရားရှင် ဖြေတော်မူသည်။</p> <p>ဤလောက၌ စကြဝတေးမင်းသည် တရားကိုသာ မှီကာ အရိုအသေ အလေးအမြတ်ပြု တုပ်ဝပ်လျက် တရားကို အောင်လံသဖွယ် ရှေ့ဆောင်ပြု တံခွန်သဖွယ်မြှောက်ချီပြီး တရားကို အကြီးအမှူးပြုလျက် မိဖုရား သားတော် သမီးတော် ဟူသော နန်းတွင်းသားပေါင်း၊ အရံမင်း စစ်သည်ဗိုလ်ပါအပေါင်း၊ ပုဏ္ဏားနှင့် အမျိုးသား နိဂုံးဇနပုဒ်သား ရဟန်း ပုဏ္ဏား သားငှက်တို့၌ တရားအားလျော်သော စောင့်ရှောက်ကာကွယ် လုံခြုံမှုကို စီရင်၏၊ ပြီးလျှင် တရားသဖြင့် သာ စကြာရတနာကို လည်စေ၏၊ ထိုစကြာရတနာကို လူသားရန်သူ မည်သူမျှ မဖျက်ဆီး မတားမြစ်နိုင်၊</p> <p>ဤအတူသာလျှင် တရားမင်းဖြစ်တော်မူသော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်ရှင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရားကိုသာ မှီကာ အရိုအသေ အလေးအမြတ်ပြု တုပ်ဝပ်လျက် တရားကို အောင်လံသဖွယ် ရှေ့ဆောင်ပြု တံခွန်သဖွယ်မြှောက်ချီပြီး တရားကို အကြီးအမှူးပြုလျက် “ဤကာယကံမှုမျိုးကို မှီဝဲအပ်၏။ ဤကာယကံမှုမျိုးကို မမှီဝဲအပ်” ဟု ကာယကံမှု၌ လည်းကောင်း၊ အလားတူ ဝစီကံမှု မနောကံမှု၌လည်းကောင်း တရားနှင့်လျော်သော စောင့်ရှောက်ကာကွယ် လုံခြုံမှုကို စီရင်၏၊ စီရင်ပြီးလျှင် တရားသဖြင့်သာ အတုမရှိသော ဓမ္မစက်ကို လည်စေတော်မူသည်၊ ထိုဓမ္မစက်ကို ရဟန်း ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ လောက၌ မည်သူမျှ မဖျက်ဆီး မတားမြစ်နိုင်ဟု မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-378 <hr> စကြဝတေးမင်း စကြာရတနာကို လည်စေနိုင်၍ စက္ကဝတ္တိ-စကြဝတေး၊ သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးတို့ဖြင့် ပြည်သူများကို နှစ်သက်စေတတ်၍ ရာဇ-မင်းမည်သည်၊ အမှီမင်း အမှီတရားဟူသည် ကုသလကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးတည်း။</p> <p>စောင့်ရှောက်ကာကွယ် လုံခြုံမှုစီရင် မိဖုရားသားတော် သမီးတော်များကို သီလ စောင့်စေ၍ အဝတ်ပန်းနံ့သာများပေးကာ ဘေးရန်ကို တားမြစ်ပေးခြင်း၊ အဘိသိက် သွန်းထိုက်သော မင်းများကို မြင်းအာဇာနည်စသော ရတနာများပေးခြင်း၊ အရံမင်းများကိုလည်း လျော်သောယာဉ်များပေးခြင်း၊ စစ်သည်ဗိုလ်ပါကို အချိန်မလွန်စေဘဲ လခရိက္ခာပေးခြင်း၊ ပုဏ္ဏားများကို ထမင်းအဖျော်စသည်၊ သူကြွယ်များကို ထမင်း စိုက်ပျိုးကိရိယာများ၊ ရဟန်းများကို ဆိုင်ရာအသုံးအဆောင်၊ သားငှက်များကို ဘေးမဲ့ပေးခြင်းများတည်း။</p> <p>လူသားရန်သူမည်မျှ ကုသလကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးကြောင့် လည်သော စကြာရတနာသည် လူသားသာ ဖျက်မရ၊ နတ်များက သူတို့လိုသလိုပြုနိုင်သည်၊ ဗုဒ္ဓ၏အမှီကား လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါးဖြစ်သည်။</p> <h3>၅-သစေတနသုတ်</h3> <p>အခါတပါး ဘုရားရှင်သည် ဗာရာဏသီပြည် (ဘုရားပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ ဓမ္မစကြာဟောရန် ဥပုသ်ပြုရန် ကြွ၍ကျရာဖြစ်ခြင်းကြောင့်) ဣသိပတနမည်သော မိဂဒါဝုန်တော၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရှေးဖြစ်ရပ်ဟောတော်မူသည်မှာ...</p> <p>သစေတနမင်းဖြစ်စဉ် ရှေးယခင်က “နောက် ၆-လလွန်လျှင် စစ်ဖြစ်လိမ့်မည်၊ ရထားဘီးသစ်တစုံ ပြုနိုင်ပါမည်လော” ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်၊ မင်း၏အမိန့်ကို ရထားလုပ်သမားက ဝန်ခံပြီးလုပ်ရာ ၆-လပြည့်ရန် ၆-ရက်အလိုမှာ တဘီးပြီးသည်၊ ထိုအချိန် မင်းကမေးမြန်းသဖြင့် “တဘီးပြီးပါပြီ၊ ကျန် ၆-ရက်နှင့်လည်း တဘီးပြီးနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်တင်ပြီး ဆက်လုပ်ပြီးသောအခါ ဘီးသစ်တစုံ တင်ဆက်လိုက်သည်။</p> <p>“တဘီးက ၅-လ ၂၄-ရက်၊ တဘီးက ၆-ရက် လုပ်ချိန်ထူးသော်လည်း ဘီးချင်းထူးခြားချက်မတွေ့မြင်” ဟု မင်းကြီးကမိန့်ရာ ရထားလုပ်သမားက “ထူးခြားချက်ကိုရှုစားတော်မူပါ” ... လျှောက်တင်ပြီး ၆-ရက်ဘီးကိုလိမ့်ပြရာ အရှိန်ရှိသမျှ လိမ့်သွားပြီး မြေ၌ လဲကျသည်။ ၅-လ ၂၄-ရက် ဘီးကား အရှိန်ရှိသမျှလိမ့်သွားပြီး (လဲမသွားဘဲ) ဝင်ရိုး၌ စွပ်ထားသလို ရပ်တည်နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-379 <hr> ထိုထူးခြားမှုကို မင်းကြီးမြင်၍ အကြောင်းကိုမေးရာ ရထားလုပ်သမားက ၆-ရက်ဖြင့် ပြီးသောဘီး၏အကွပ်သည် ကောက်၍ အပြစ်အနာရှိကာ အဆွေးဖြစ်သည်၊ အကန့်နှင့် ပုံတောင်းသည်လည်း နည်းတူပင်ဖြစ်သောကြောင့် ဤကဲ့သို့လဲကျသွားသည်၊ ၅-လ ၂၄-ရက်နှင့် ပြီးသောဘီး၏ အကွပ် အကန့် ပုံတောင်းတို့ကား မကောက် အပြစ်အနာမရှိ အကာအဆွေးမဟုတ်သောကြောင့် ဝင်ရိုး၌ စွပ်ထားသလို ရပ်တည်နေသည်ဟု တင်လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအချိန်က ရထားလုပ်သမားသည် ငါဘုရားပင်တည်း၊ ထိုအခါက ငါသည် သစ်ကောက် အပြစ်အနာ အကာအဆွေးတို့၌ လိမ္မာသည်၊ ယခုအခါ ငါဘုရားသည် ကိုယ်နှုတ် စိတ်တို့၏ ကောက်ခြင်း အပြစ်အနာ အကာအဆွေးဟူသော ပြစ်မှု ၃-ခုတို့၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာ၏။ ရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ မည်သူမဆို ကိုယ် နှုတ်စိတ်တို့၏ ကောက်ခြင်းစသောအပြစ်ကို မပယ်အပ်လျှင် ၆-ရက်ဖြင့်ပြီးသော ဘီးကဲ့သို့ သာသနာတော်မှ ဂုဏ်အားဖြင့် လျှောကျကုန်သည်။ အပြစ်ကိုပယ်အပ်သော ၅-လ ၂၄-ရက် ပြီးသောဘီးကဲ့သို့ သာသနာတော်၌ ဂုဏ်အားဖြင့် တည်ကုန်သည်၊ ကိုယ် နှုတ် စိတ် အကောက် စသည်များပယ်နိုင်အောင် ကျင့်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သာသနာတော်မှ ဂုဏ်ကျသူတည်သူ လောကီလူများ ဂုဏ်ကျ၍ သောတာပန် စသည်တို့ ဂုဏ်တည်ကြသည်၊ သောတာပန်စသည်တို့တွင်လည်း အောက်ဖလဋ္ဌာန်ပုဂ္ဂိုလ် ၃-ယောက် ကိလေသာဖြစ်ဆဲမှာ ဂုဏ်ကျ၍ ရဟန္တာကား စင်စစ်ဂုဏ်တည်သူဖြစ်သည်။</p> <p>ဒုစရိုက် ၁၀-ပါး မပယ်စဉ် ပါဏာတိပါတ၊ အဒိန္နာဒါန၊ မိစ္ဆာစာရ၊ မုသာဝါဒ၊ ပိသုဏဝါစာ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ၊ ဤ ၆-ပါးကို သောတာပတ္တိမဂ်ကလည်းကောင်း၊ ဖရုသဝါစာ၊ ဗျာပါဒကို အနာဂါမိမဂ်ကလည်းကောင်း၊ အဘိဇ္ဈာ၊ သမ္ဖပ္ပလာပကို အရဟတ္တမဂ်ကလည်းကောင်း၊ ပယ်အပ်သည်။</p> <h3>၆-အပဏ္ဏကသုတ်</h3> <p>တရား ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် မချွတ်ယွင်းသောအကျင့်ကို ကျင့်သူဖြစ်၍ အကြောင်းသင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရရန် အားထုတ်အပ်ပြီး မည်သည့်တရား ၃-မျိုးမှာ ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားအပ်သော တံခါးရှိခြင်း၊ အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိခြင်း၊ နိုးကြားမှု၌ အမြဲယှဉ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားအပ်သော တံခါးရှိမှုမှာ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကိုမြင်သော်၊ နားဖြင့် သဒ္ဒါရုံကိုကြားသော်၊ နှာခေါင်းဖြင့် ဂန္ဓာရုံကို နမ်းသော်၊ လျှာဖြင့် ရသာရုံကိုလျက်သော်၊ ကိုယ်ဖြင့် ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံကို တွေ့ထိသော်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-380 <hr> စိတ်ဖြင့် ဓမ္မာရုံကိုသိသော်၊ ယောက်ျား မိန်းမစသော သဏ္ဌာန်နိမိတ်ကို စွဲယူလေမရှိ၊ လက် ခြေစသော အင်္ဂါ၊ ပြုံးရယ်ဟန်စသော အမူအရာ အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေမရှိ၊ အကယ်၍ ဣန္ဒြေ ၆-ပါးကို မစောင့်စည်းဘဲနေလျှင် ယင်းမစောင့်စည်းမှုကြောင့် မက်မောခြင်းအဘိဇ္ဈာ၊ နှလုံးမသာယာခြင်း ဒေါမနဿဟု ဆိုအပ်သော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့သည် ထိုစည်းမစောင့်သူ့ကို လိုက်၍ နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။</p> <p>ထို့ကြောင့် ရဟန်းသည် ဣန္ဒြေ ၆-ပါးကို စောင့်စည်းရန်ကျင့်၏၊ စောင့်ရှောက်၏၊ ဣန္ဒြေ ၆-ပါး၌ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသို့ ပိတ်ထားသော တံခါးရှိသည်။</p> <p>အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိမှုမှာ ရဟန်းသည် အကြောင်းသင့် ဆင်ခြင်၍ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ မြူးတူးမာန်ယစ်ရန်၊ တန်ဆာဆင်ရန်၊ အရေအဆင်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးပွားရန်မဟုတ်၊ ဤကိုယ် တည်တံ့မျှတရန်သာ၊ ဆာလောင်ပင်ပန်းခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ရန်သာ၊ အကျင့်မြတ်ကို ချီးမြှောက်ရန်သာ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ ဤသုံးဆောင်ခြင်းဖြင့် ဝေဒနာ ဟောင်းသစ် မဖြစ်စေရ၊ မျှတခြင်း၊ အပြစ်မရှိခြင်း၊ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းသာ ငါ့အား ဖြစ်ပေမည်ဟု အာဟာရကို သုံးဆောင်သည်၊ ဤကား အတိုင်းအရှည်ကို သိပုံတည်း။</p> <p>နိုးကြားမှု၌ အမြဲယှဉ်ပုံမှာ နေ့အခါ၌လည်းကောင်း၊ ညဉ့်ဦးယံ၌လည်းကောင်း၊ စင်္ကြံသွားခြင်း ထိုင်ခြင်းဖြင့် နီဝရဏတရားတို့မှ စိတ်ကိုသုတ်သင်၏၊ သန်းခေါင်ယံ၌ လက်ယာခြေပေါ်၌ လက်ဝဲခြေကို စဉ်းငယ်လွန်ကာ တင်ထား၍ သတိပညာရှိကာ မည်သည့်အချိန်၌ ထမည်ဟု နှလုံးသွင်းပြီး လက်ယာနံတောင်းဖြင့် မြတ်သောလျောင်းစက်ခြင်းကိုပြု၏၊ မိုးသောက်ယံ၌ စောစောထ၍ စင်္ကြံသွားခြင်း ထိုင်ခြင်းဖြင့် နီဝရဏတရားတို့မှ စိတ်ကိုသုတ်သင်၏၊ ဤကား နိုးကြားမှု၌ အမြဲယှဉ်ပုံတည်း။</p> <h3>၇-အတ္တဗျာပါဒသုတ်</h3> <p>မိမိ၏ လည်းကောင်း၊ သူတပါး၏လည်းကောင်း၊ ၂-ဦးသား၏ လည်းကောင်း ဆင်းရဲကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးတည်း၊ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-မျိုးမှာ အပြန်အားဖြင့် မဆင်းရဲကြောင်း တရားများတည်း။</p> <h3>၈-ဒေဝလောကသုတ်</h3> <p>နတ်ပြည်ဖြစ်အောင် ရဟန်းဂေါတမထံ အကျင့်မြတ်ကို သင်တို့ကျင့်သုံးကြသလောဟု သာသနာပအယူရှိ ပရိဗိုဇ်များကမေးလျှင် သင်တို့ ငြီးငွေ့ ရှက်နိုး စက်ဆုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-381 <hr> ကုန်ရာသည်မဟုတ်လောဟု ဘုရားရှင်မေးတော်မူရာ သံဃာများက ဟုတ်မှန်ပါကြောင်း လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <p>နတ်၌ဖြစ်သော အသက် အဆင်း ချမ်းသာ အစိုးရခြင်းများကို ငြီးငွေ့ ရှက်နိုး စက်ဆုပ်ကြလျှင် သင်တို့သည် ရှေးဦးကပင် ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုး၌ ငြီးငွေ့ ရှက်နိုး စက်ဆုပ်ရာသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၉-ပဌမ ပါပဏိကသုတ်</h3> <p>အင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ဈေးသည်သည် မရသေးသောစည်းစိမ်ရ၊ ရပြီးသော စည်းစိမ် တိုးပွားရန်မထိုက်၊ အင်္ဂါ ၃-မျိုးမှာ နံနက်အခါ၊ နေ့လယ်အခါ၊ ညချမ်း အခါ များ၌ ရောင်းဝယ်မှုအလုပ်ကို ရိုရိုသေသေ မစီရင် မပြုလုပ်ခြင်းတည်း၊ ဤအတူ တရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် မရသေးသော ကုသိုလ်တရား မရ၊ ရပြီး ကုသိုလ်တရားများ တိုးပွားစေရန် မထိုက်၊ တရား ၃-မျိုးမှာ နံနက်အခါ၊ နေ့လယ် အခါ၊ ညချမ်းအခါ၌ သမာဓိ၏အာရုံကို ရိုရိုသေသေ မဆောက်တည်ခြင်းတည်း။</p> <p>ကြီးပွားမည့် ဈေးသည်နှင့် ရဟန်းအတွက်လည်း အင်္ဂါ ၃-မျိုး၊ တရား ၃-မျိုး မှာ အပြန်။</p> <p>ဆိုင်စောစောဖွင့်သဖြင့် ခိုးသူများ ရန်သူများ၊ ခရီးသွားများ၊ စောစီးစွာ ဝယ်ယူနိုင် အမြတ်များများ တင်ရောင်းနိုင်သဖြင့် ဈေးသည်များ ကြီးပွားနိုင်ကြောင်း အဋ္ဌကထာဖွင့်သည်၊ အခြားအချိန် ၂-မျိုးမှာလည်း အရေးကြီးသူများ ဝယ်ယူနိုင်၍ ရောင်းကောင်းသည်။</p> <h3>၁၀-ဒုတိယ ပါပဏိကသုတ်</h3> <p>မကြာမီပင် စည်းစိမ်တို့၌ များခြင်း ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ဈေးသည်အင်္ဂါ ၃-မျိုးမှာ မျက်စိအမြင်ရှိခြင်း၊ ဉာဏ်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိခြင်း၊ အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။<br> မျက်စိအမြင်ရှိပုံမှာ- ဤကုန်ကို ဤသို့ဝယ်၍ ဤသို့ရောင်းလျှင် အရင်းမည်မျှ အမြတ်မည်မျှ ဖြစ်မည်ဟု ရောင်းကုန်ကို သိခြင်းတည်း။</p> <p>ဉာဏ်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိပုံမှာ- ကုန်ကို ဝယ်ဖို့ ရောင်းဖို့ ကျွမ်းကျင်ခြင်းတည်း။</p> <p>အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံပုံမှာ- ဈေးသည်ကို ကြွယ်ဝချမ်းသာသူများက “ဤဈေးသည်ကား မျက်စိအမြင်ရှိ၍ ဝီရိယထူးလည်း ရှိသည်။ သားသမီးများကို လုပ်ကျွေးဖို့ ငါတို့အားလည်း ရံခါ အတိုးပေးဖို့ စွမ်းနိုင်သည်” ဟု သိကြသဖြင့် “အမောင်ဈေး<br> <br>စာမျက်နှာ-382 <hr> သည်၊ ငါတို့ထံမှ ပစ္စည်းများယူ၍ သားမယားလုပ်ကျွေး၊ ရံခါလည်း ငါတို့အား အတိုးပေး” ဟု ပစ္စည်းဖြင့် ဖိတ်ကြားခံရခြင်းကား အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>ဤအတူ မကြာမီပင် ကုသိုလ်တရားတို့၌ များမြတ် ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်ကြောင်း ရဟန်း၏တရား ၃-မျိုးမှာ ပညာမျက်စိ အမြင်ရှိခြင်း၊ ဉာဏ်နှင့်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိခြင်း၊ အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>ပညာမျက်စိ အမြင်ရှိပုံမှာ- သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်သိခြင်းတည်း။<br> ဉာဏ်နှင့်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိပုံမှာ- အကုသိုလ်တရားများကို ပယ်ခြင်း၊ ကုသိုလ် တရားများကို ဖြစ်စေခြင်းငှာ ဝီရိယထက်သန်၍ နေ၏။ အားစွမ်းရှိကာ မြဲသောဝီရိယ ရှိ၏၊ ကုသိုလ်တရားတို့၌ တာဝန်ကို ပစ်ချမထား၊ ဤသည်တည်း။<br> အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံပုံမှာ- အကြားအမြင် များကြကုန်၊ ပါဠိတော်ကို နှုတ်တက် ဆောင်ကြကုန်၊ သုတ္တန် ဝိနည်း ပါတိမောက်ကို ဆောင်ကြသော ရဟန်းများထံ ရံခါရံခါချဉ်းကပ်၍ ပါဠိ ပါဠိ၏ အနက်များကို မေးမြန်းစိစစ်သည်၊ ထိုအရှင်မြတ်များက မေးသူ ထိုရဟန်းအား မဖွင့်အပ်သေးသည်ကို ဖွင့်ပြကြ၊ မပေါ်လွင်သေးသည်ကို လည်း ပေါ်လွင်စေကြ၊ ယုံမှားဖွယ်ရာများမှာလည်း ယုံမှားပယ်ဖျောက်ကြသည်၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>အစဉ်ဖြောင့်မတ်ရမည်- ပညာ ဝီရိယ အမှီကောင်းဟု ပါဠိ၌ စဉ်ဟောသော်လည်း ရှေးဦး အမှီကောင်းကို မှီဝဲ၊ အလယ်၌ လုံ့လပြု၊ နောက် အရဟတ္တဖိုလ်ရမည်ဟု ဟောရမည်။</p> <h3>၃-ပုဂ္ဂလဝဂ်၊ ၁-သမိဒ္ဓသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အရှင်သမိဒ္ဓ၊ အရှင်မဟာကောဋ္ဌိက မထေရ် ၂-ပါးသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ သွားကြရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူ ကာယသက္ခိပုဂ္ဂိုလ်၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှစ၍ အထက်မဂ်သို့ ရောက်သူ ဒိဋ္ဌိပ္ပတ္တပုဂ္ဂိုလ်၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှ လွတ်သူ သဒ္ဓါဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်ဟု လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို နှစ်လိုဖွယ်အကောင်းဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်၊ အလွန်မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု သင်နှစ်သက်ပါသနည်းဟု မေးရာ-<br> အရှင်သမိဒ္ဓိက သင်္ချေ လွန်ကဲသောကြောင့် သဒ္ဓါဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်ပါဟု လည်းကောင်း၊</p> <p>အရှင်မဟာကောဋ္ဌိက သမာဓိန္ဒြေ လွန်ကဲသောကြောင့် ကာယသက္ခိပုဂ္ဂိုလ်ပါဟု လည်းကောင်း အသီးသီး ဖြေဆိုကြသည်၊ ထို ၂-ပါး၏ အမေးကို-<br> <br>စာမျက်နှာ-383 <hr> အရှင်သာရိပုတ္တရာက ပညိန္ဒြေ လွန်ကဲသောကြောင့် ဒိဋ္ဌိပ္ပတ္တပုဂ္ဂိုလ်ပါဟု ဖြေဆိုပြန်ရာ တမျိုးစီ ဉာဏ်အမြင်အားလျော်စွာ ဖြေဆိုကြရကား ဘုရားထံ သွားလျှောက်ထားရန် သဘောတူကြ သွားလျှောက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က ဤပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် ဤပုဂ္ဂိုလ်ကား နှစ်လိုဖွယ် အကောင်းဆုံး၊ အမြတ်ဆုံးဟု ဧကန်တိကျစွာ ဖြေဆိုရန် မလွယ်ကူ၊ အကြောင်းကား-</p> <p>၁။ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှ လွတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အရဟတ္တဖိုလ်အလိုငှာ ကျင့်ပြီး ဖြစ်၏၊ နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူသည် သကဒါဂါမ်သော် လည်းကောင်း အနာဂါမ်သော် လည်းကောင်း ဖြစ်၏။ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ စ၍ အထက်မဂ်သို့ ရောက်သူသည်လည်း သကဒါဂါမ်သော် လည်းကောင်း၊ အနာဂါမ်သော် လည်းကောင်း ဖြစ်၏။</p> <p>၂။ နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူသည် အရဟတ္တဖိုလ် အလိုငှာ ကျင့်ပြီးဖြစ်၏၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှ လွတ်သူသည် လည်းကောင်း၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ စ၍ အထက်မဂ်သို့ ရောက်သူသည် လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ်သော် လည်းကောင်း အနာဂါမ်သော် လည်းကောင်း ဖြစ်၏။</p> <p>၃။ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှစ၍ အထက်မဂ်သို့ရောက်သူသည် အရဟတ္တဖိုလ်အလိုငှာ ကျင့်ပြီးဖြစ်၏၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှလွတ်သူသည်လည်းကောင်း၊ နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူသည်လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ်သော်လည်းကောင်း၊ အနာဂါမ်သော်လည်းကောင်း ဖြစ်၏၊ ထိုသို့သော အကြောင်းရှိသောကြောင့်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မထေရ် ၃-ပါးအထူး အရှင်သမိဒ္ဓ၏ အရဟတ္တမဂ်ခဏ၌ သဒ္ဓိန္ဒြေကြီးမှူး၍ ကြွင်း ဣန္ဒြေ ၄-ပါး အခြံအရံမျှသာဖြစ်ရကား သူရသောမဂ်ကို လျှောက်ထားသည်၊ ထိုအတူ အရှင်မဟာကောဋ္ဌိကမဂ်ခဏ၌ သမာဓိန္ဒြေ၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာမဂ်ခဏ၌ ပညိန္ဒြေတို့ ကြီးမှူးကြသည်၊ မထေရ် ၃-ပါး မဂ်ရပုံအတိုင်း လျှောက်ထားသော်လည်း ဘုရားရှင်ကား ဘုံအထူးအားဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>၂-ဂိလာနသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော သူနာ ၃-မျိုးမှာ သင့်လျော်သောအစားအစာ ဆေး သူနာပြုကို ရသည်ဖြစ်စေ၊ မရသည်ဖြစ်စေ ထိုရောဂါဝေဒနာမှ မထမြောက်သော လူနာ၊ ထမြောက်သောလူနာ၊ သင့်လျော်သောအစားအစာ ဆေးသူနာပြုကိုရမှသာ ထိုရောဂါဝေဒနာမှ ထမြောက်သောလူနာ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-384 <hr> ထိုသူနာ ၃-မျိုးတွင် တတိယသူနာကိုအကြောင်းပြု၍ သူနာအား လျောက်ပတ်သော ဆွမ်း ဆေး သူနာပြုတို့ကို ခွင့်ပြုတော်မူသည်၊ ဤတတိယသူနာကို အကြောင်းပြု၍ အခြားသူနာများကိုလည်း လုပ်ကျွေးပြုစုသင့်ကြသည်။</p> <p>ဤအတူ လောက၌ ထင်ရှားရှိသော သူနာနှင့်တူသောပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ဘုရားရှင်ကို ဖူးရသော်လည်းကောင်း၊ မဖူးရသော်လည်းကောင်း၊ ဘုရားဟောသုတ် အဘိဓမ္မာ ဝိနည်းကို ကြားရသော်လည်းကောင်း၊ မကြားရသော်လည်းကောင်း ကုသိုလ်တရားတို့၌ မှန်ဖြောင့်သဘောရှိသော အရိယာမဂ်သို့ မသက်ဝင်နိုင်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ သက်ဝင်နိုင်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ဘုရားဖူးရမှ တရားနာကြားရမှသာ သက်ဝင်နိုင်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ထိုပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် တတိယပုဂ္ဂိုလ်ကိုအကြောင်းပြု၍ တရားဟောခြင်းကို ခွင့်ပြုတော်မူရာ အခြားပုဂ္ဂိုလ်တို့အားလည်း တရားဟောကြားသင့်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သူနာပြုပုဂ္ဂိုလ် အင်္ဂါ ၅-ပါးရှိ၍ လိမ္မာကျွမ်းကျင် မပျင်းရိသူကို သံဃာက ပန်ကြားထားရပေမည်၊ ထိုသူနာနှင့် သူနာပြု ရဟန်းသာမဏေများအတွက် လိုအပ်သမျှ သံဃာက တာဝန်ယူရမည်။</p> <p>လူနာ ၂-မျိုးလည်း ပြုစုသင့်ပုံ ... သေမည့်လူမမာပဲဟု ပစ်ထားလျှင် “ငါ့ကို ပြုစုကြလျှင် ငါမသေနိုင်၊ ယခု မပြုစုကြ” ဟု စိတ်ပြစ်မှားကာ အပါယ်ကျနိုင်သည်၊ ပြုစုလျှင်မူ “သံဃာက လိုသမျှ ပြုစုရှာပါသည်၊ ငါ့ကံပဲ” ဟု သံဃာ၌ မေတ္တာထား၍ နတ်ပြည်သွားနိုင်သည်။</p> <p>မပြုစုသော်လည်း ပျောက်မည့် သာမညရောဂါသည်ကို ပြုစုလျှင် မြန်မြန်ပျောက်၍ ပရိယတ် ပဋိပတ် အားထုတ်နိုင်မည်။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး ၄-မျိုးတွဲပုံ... ဤသုတ်ပဌမပုဂ္ဂိုလ်ကား ပဒပရမ၊ ဒုတိယကား ဥဂ္ဃဋိတညူဖြစ်၍ သာသနာတွင်း၌ နာလကထေရ်လိုပုဂ္ဂိုလ်မျိုး၊ သာသနာပ၌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ထံမှ ဩဝါဒရ၍ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏ်ရသူမျိုးတည်း၊ တတိယပုဂ္ဂိုလ်အရ ဝိပဉ္စိတညူယူ၊ နေယျလည်း ပါပြီးပင်။</p> <p>အခြား ၂-မျိုးအားလည်း တရားဟောသင့် တလ ၈-ကြိမ် အားလုံးကိုပင် တလ ၈-ကြိမ် ဟောရပါမည်၊ ပဒပရမအဖို့ ဤဘဝ တရားထူးမရသော်လည်း နောင်ရကြောင်းဖြစ်မည်၊ မနာရဘဲပင် ကျွတ်မည့်သူအတွက် နာရလျှင် အမြန်ကျွတ်ပေမည်၊ ထို့ကြောင့် ဟောရမည်၊ တတိယပုဂ္ဂိုလ်အား အဖန်ဖန်ဟောရမည်သာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-385 </p><hr> <h3>၃-သင်္ခါရသုတ်</h3> <p>(၁) လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ဤလောက၌ အချို့သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဆင်းရဲခြင်းရှိသော ကိုယ် နှုတ် စိတ်၌ဖြစ်သော လှုံ့ဆော်ခြင်းစေတနာကံကို အားထုတ်သောကြောင့် ဆင်းရဲခြင်းရှိသောလောကသို့ ရောက်ရ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ဆင်းရဲခြင်းနှင့်တကွဖြစ်သော တွေ့ထိခြင်းဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်ရကား ထိုသူသည် စင်စစ် ဆင်းရဲသော ဆင်းရဲခြင်းရှိသောဝေဒနာကို ငရဲသူသတ္တဝါကဲ့သို့ ခံစားရ၏။</p> <p>(၂) ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော ကိုယ် နှုတ် စိတ်၌ဖြစ်သော လှုံ့ဆော်ခြင်းစေတနာကံကို အားထုတ်သောကြောင့် ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော လောကသို့ ရောက်ရ၏ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်ရကား ထိုသူသည် စင်စစ် ချမ်းသာသော ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော ဝေဒနာကို သုဘကိဏှာဗြဟ္မာတို့ကဲ့သို့ ခံစားရ၏။</p> <p>(၃) ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဆင်းရဲခြင်း ရှိ မရှိ ၂-မျိုးလုံးဖြစ်သော ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဆိုင်ရာကံကို အားထုတ်သောကြောင့် ၂-မျိုးစုံသော လောကသို့ ရောက်ရ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ၂-မျိုးစုံသော ဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်ရကား ထိုသူသည် ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ရောပြွမ်းသော ၂-မျိုးစုံသောဝေဒနာကို လူနှင့် နတ်အချို့ ဝေမာနိကပြိတ္တာအချို့တို့ကဲ့သို့ ခံစားရ၏၊ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်းဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ငရဲသားနှင့် ဆင်းရဲ ငရဲဘုံ၌ ဥပေက္ခာ ဝေဒနာရှိသော်လည်း ဒုက္ခသာအားကြီးလှ၍ မပြောပလောက်ပါ။ ငရဲဒုက္ခ အတူ ဥပမာမှာ ငရဲသားဖြစ်သည်။</p> <p>သုဘကိဏှာ ချမ်းသာ အောက်ဗြဟ္မာ့ပြည်ရှိ သပ္ပတိကဈာန်ချမ်းသာထက် သုဘကိဏှာဗြဟ္မာများ၏ နိပ္ပတိကဈာန်ချမ်းသာက စင်စစ်ချမ်းသာသည်။</p> <p>ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ရောပြွမ်းပုံ လူနှင့်ကာမာဝစရ နတ်များမှာ ချမ်းသာတလှည့် ဆင်းရဲတခါဖြစ်ကြသည်။ တန်ခိုးကြီးသော နတ်များ လာ၍ နေရာမှထ၊ လမ်းဖယ်ပေး၊ လက်အုပ်ချီ အားလုံးဒုက္ခဖြစ်သည်။ ဝေမာနိက ပြိတ္တာများမှာ စည်းစိမ်တလှည့်-အပြစ်ဒဏ်တချိန် ခံရသည်။</p> <h3>၄-ဗဟုကာရသုတ်</h3> <p>အခြားပုဂ္ဂိုလ်အား ကျေးဇူးများစွာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ- ရတနာ သုံးပါးကို ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ ဆည်းကပ်အောင် အကြောင်းပြုသောပုဂ္ဂိုလ်၊ သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်သိအောင် အကြောင်းပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ အရဟတ္တမဂ် ရအောင် အကြောင်းပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-386 <hr> ဤပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှတပါး ကျေးဇူးများစွာရှိသည့် အခြားပုဂ္ဂိုလ်မရှိဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည်၊ ဤဆရာ ၃-မျိုးအား ကျေးဇူးဆပ်သူ တပည့်သည် ရှိခိုးခြင်း၊ ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်း၊ လက်အုပ်ချီ အရိုအသေ ပြုခြင်း၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး ချီးမြှောက်ခြင်းဖြင့် ကောင်းစွာကျေးဇူးတုံ့ပြန်ခြင်းငှာ မလွယ်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ရတနာ ၃-ပါးအရ သဗ္ဗညုဘုရား၊ လောကုတ္တရာ တရား ၉-ပါး၊ အရိယာ ၈-ယောက်တည်း၊ သရဏဂုံ လုံးဝ မယူဖူးသူအတွက် ဤသုတ်မိန့်သည်။</p> <p>ဆရာ ၃-မျိုးမကပါ သရဏဂုံဆရာ၊ သောတာပတ္တိမဂ်ဆရာ၊ အရဟတ္တမဂ်ဆရာဟု ၃-မျိုးသာ ပြသော်လည်း ရှင်ဆရာ၊ ပိဋကသင်ဆရာ၊ ကမ္မဝါဆရာ၊ သကဒါဂါမိမဂ်ဆရာ၊ အနာဂါမိမဂ်ဆရာတို့လည်း ကျေးဇူးများသည်။ ထို့ကြောင့် သာသနာနှင့် မစပ်သူများ သရဏဂုံ၌၊ သီလကမ္မဋ္ဌာန်း ပရိကမ်ဝိပဿနာဉာဏ်များကို ပဌမမဂ်၌၊ အထက် မဂ်ဖိုလ်များကိုအရဟတ္တမဂ်၌ မှီသည်ဖြစ်ရကား ဆရာအားလုံးပါပြီး ဖြစ်သည်။</p> <p>ဆရာများ ကျေးဇူးကြီး၍ အကြိမ် ရာထောင် တည်ခြင်း ၅-ပါးနှင့် ရှိခိုး၊ နေ့စဉ် သင်္ကန်းအစုံ ရာထောင်၊ ဆွမ်းအုပ်ရာထောင်လှူ၊ စကြဝဠာပြည့် ရတနာကျောင်းကြီး ဆောက်၊ ထောပတ်ဆီဦး စသည့် ဆေးများလှူသော်လည်း ဆရာကျေးဇူး မကုန်။</p> <h3>၅-ဝဇိရူပမသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ အမာဟောင်းနှင့်တူသော စိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်၊ လျှပ်စစ်နှင့်တူသော စိတ်ရှိသူပုဂ္ဂိုလ်၊ ဝရဇိန်နှင့်တူသော စိတ်ရှိသူပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>အမာဟောင်းနှင့်တူသော စိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည်စိတ်ဆိုးတတ် များစွာပင်ပန်းတတ်၏၊ အနည်းငယ်ပြောရုံမျှ စိတ်နာခက်ထန်ကာ စိတ်ဆိုးခြင်းကို ထင်စွာပြုတတ်သည်၊ အမာဟောင်းသည် သစ်သားစ၊ အိုးခြမ်းကွဲ တခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် သွေးပြည် အရိအရွဲများ လွန်စွာထွက်သည်၊ ထိုအမာဟောင်းနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>လျှပ်စစ်နှင့်တူသောစိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်အတိုင်းသိ၏၊ မျက်စိအမြင်ရှိသော ယောက်ျားသည် အလွန်မှောင်သောညဉ့်၌ လျှပ်စစ်ပြက်ခိုက်ဝယ် ရူပါရုံကို မြင်သည်၊ ထိုယောက်ျားနှင့် တူသည်။</p> <p>ဝရဇိန်နှင့်တူသောစိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူတို့သည် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိသည်ဖြစ်၍ မျက်မှောက်ပြုလျက် ရောက်၍နေ၏။ ဝရဇိန် မခွဲမဖျက်နိုင်သော ပတ္တမြားကျောက်တစုံတရာ မရှိ၊ ထိုဝရဇိန်နှင့် တူသူတည်းဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-387 <hr> ဥပမာနှီးနှောပုံ မျက်စိအမြင်ရှိသူကား ယောဂီ၊ အမိုက်မှောင်ကား သောတာပတ္တိမဂ် ပယ်အပ်သောကိလေသာ၊ လျှပ်စစ်လက်ခြင်းနှင့် သောတာပတ္တိမဂ်ဖြစ်ချိန်၊ လျှပ်စစ်အရောင်ဖြင့် အမြင်ရှိသူ ယောက်ျားသည် ပတ်ဝန်းကျင် မြင်သလို သောတာပတ္တိမဂ်ခဏ နိဗ္ဗန်မြင်သည်၊ လျှပ်စစ်လက် သကဒါဂါမိမဂ်ဉာဏ်ဖြစ်၊ လျှပ်စစ်ရောင်ဖြင့် ပတ်ဝန်းကျင်မြင်၊ သကဒါဂါမိမဂ် ခဏ နိဗ္ဗာန်မြင်၊ အမှောင်ပြန်ရောက်၊ အနာဂါမိမဂ် ပယ်အပ်သော ကိလေသာ၊ လျှပ်စစ်လက် အနာဂါမိမဂ်ဉာဏ်ဖြစ်၊ လျှပ်စစ်ရောင်ဖြင့် ပတ်ဝန်းကျင်မြင်၊ အနာဂါမိမဂ် ခဏ၌ နိဗ္ဗာန်ကိုမြင်၊ ဤသို့ သိအပ်သည်။</p> <p>ဝရဇိန်နှင့် တူသော စိတ်ရှိသူ ဝရဇိန်နှင့် အရဟတ္တမဂ်၊ ပတ္တမြားကျောက်ကား အရဟတ္တမဂ်ပယ်အပ်သော ကိလေသာ၊ ဝရဇိန်၏ မဖောက်နိုင်သော ဝတ္ထုမရှိသလို အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ဖြင့် မဖြတ်နိုင်သော ကိလေသာမရှိ၊ ဝရဇိန်ဖြင့်ပေါက်လျှင် တဖန် ပြန်မပြည့်သလို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် ဖြတ်ပြီး ကိလေသာပြန်မဖြစ်၊ ဤသို့သိအပ်သည်။</p> <h3>၆-သေဝိတဗ္ဗသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ မှီဝဲဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ အရိုအသေ အလေးအမြတ် ပြု၍ မှီဝဲဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ် ဤသာသနာတော်၌ မိမိအောက် သီလ သမာဓိ ပညာယုတ်သူတည်း၊ သနားစောင့်ရှောက်လို၍ကား မှီဝဲထိုက်သည်၊ မိမိ အကျိုးငှာသာ မမှီဝဲထိုက်။</p> <p>မှီဝဲဆည်းကပ်လုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်မှာ- မိမိနှင့်သီလ သမာဓိ ပညာတူသူတည်း၊ တူသူကို မှီဝဲထိုက်ကြောင်းကား သီလ သမာဓိ ပညာတူသော သူတော်ကောင်းများအတွက် သီလ စသည်ကိုအကြောင်းပြုသော စကား ငါတို့အားဖြစ်မည်၊ ထိုစကားသည် ငါတို့အား အစဉ်မပြတ်သောစကားဖြစ်ကာ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းဖြစ်မည်၊ ထို့ကြောင့်တည်း။</p> <p>ရိုသေလေးမြတ်စွာ မှီဝဲဆည်းကပ်လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ- မိမိထက် သီလ သမာဓိ ပညာလွန်သူတည်း၊ လွန်သူကိုမှီဝဲထိုက်ကြောင်းကား မပြည့်စုံသောသီလ သမာဓိ ပညာအစု၊ ပြည့်စုံစေ၍ ပြည့်စုံပြီးကိုလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့်ချီးမြှောက်ရပေမည်၊ ထို့ကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး နီဟီယတိ ပုရိသော နိဟီနသေဝီ စသော ဂါထာကိုပါဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-388 <hr> သီလယုတ်မြတ်ခဲ့ပုံက ၅-ပါးသီလရှင်ကို ၈-ပါးသီလရှင်က မမှီဝဲအပ်၊ ၁၀-ပါး သီလရှင်ကို စတုပါရိသုဒ္ဓိ သီလရှင်က မမှီဝဲအပ်၊ သီလအတွက် ကျေးဇူးမများသော တရားများကိုကြဉ်၍ ကျေးဇူးများသော တရားများကို မှီဝဲခြင်းကား ပညာဖြင့် ချီးမြှောက်သည်မည်သည်၊ သမာဓိပညာနည်းတူပင်။</p> <h3>၇-ဇိဂုစ္ဆိတဗ္ဗသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ စက်ဆုပ်ထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ လျစ်လျူရှုထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ မှီဝဲဆည်းကပ်လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>စက်ဆုပ်ထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ သီလမရှိ သဘောယုတ်၍ ရဟန်းတု ရဟန်းယောင်သာ ဖြစ်သူတည်း၊ ထိုဒုဿီလကို မမှီဝဲထိုက်ကြောင်းမှာ ဤဒုဿီလကို အတုမယူမိစေကာမူ “ဤပုဂ္ဂိုလ်မှာ မိတ်ဆွေယုတ်ရှိသည်၊ မိတ်ဆွေယုတ်နှင့်ပေါင်းသည်” ဟု မကောင်းသတင်းထွက်နိုင်သည်။</p> <p>မစင်တွင်းကျသောမြွေသည် မကိုက်စေကာမူ မစင်လိမ်းပေနိုင်သော ဆယ်သူနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>လျစ်လျူရှုထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သူမှာ- ဤလောက၌ အချို့ သူသည် စိတ်ဆိုးတတ်များစွာပင်ပန်းတတ်၏၊ အနည်းငယ်ပြောရုံမျှ စိတ်နာခက်ထန် စိတ်ဆိုးခြင်းကို ထင်စွာပြုတတ်သည်၊ အမာဟောင်းသည် သစ်သားစ အိုးခြမ်းကွဲ တခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် သွေးပြည်အရိအရွဲများ လွန်စွာယိုထွက်သည်၊ ထိုအမာဟောင်းနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>လောင်နေဆဲ ထင်းသားမီးစသည် သစ်သားစ အိုးခြမ်းကွဲတခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် လွန်စွာဖျစ်ဖျစ်မည်သည်၊ ထိုမီးစနှင့်တူသူတည်း။ မစင်တွင်းသည် သစ်သားစ အိုးခြမ်းကွဲ တခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် မကောင်းသောအနံ့ လွန်စွာဖြစ်သည်၊ ထိုမစင်တွင်းနှင့် တူသတည်း၊ ထိုဒေါသသမားကို မမှီဝဲထိုက်ကြောင်းမှာ ငါ့ကိုဆဲမူလည်း ဆဲရာ၏၊ ခြိမ်းခြောက်မှု လည်း ခြိမ်းခြောက်ရာ၏၊ အကျိုးမဲ့ ပြုမူလည်း ပြုရာ၏၊ ထို့ကြောင့်တည်း။</p> <p>မှီဝဲဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ- သီလရှိ၍ သဘောကောင်းသူတည်း၊ ထိုသီလဝန္တကို မှီဝဲထိုက်ကြောင်းမှာ ဤသီလဝန္တကို အတုမယူမိစေကာမူ “ဤပုဂ္ဂိုလ်မှာ မိတ်ဆွေကောင်းရှိသည်၊ မိတ်ဆွေကောင်းနှင့် ပေါင်းသည်” ဟု ကျော်စောသတင်း ထွက်နိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး နီဟီယတိ ပုရိသော နိဟီနသေဝီ စသော ဂါထာကိုပါ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-389 <hr> လျစ်လျူရှုရမည့် ဒေါသသမား- ရင်းနှီးစွာ အနီးကပ်ပေါင်းလျှင် စိတ်ဆိုးတတ်သလို ဖယ်ထားလျှင်လည်း စိတ်ဆိုးတတ်သည်၊ ထို့ကြောင့် မမှီဝဲနှင့်၊ ကောက်ရိုးမီးလို လျစ်လျူရှုရမည်၊ ကောက်ရိုးမီးကို အနီးကပ်လှုံလျှင် ကိုယ်လောင်နိုင်၍ အဝေးမှလှုံလျှင် အချမ်းမပျောက်ပါ၊ ထို့ကြောင့် မနီးမဝေးက ကောက်ရိုးမီးကို လှုံရသကဲ့သို့တည်း။</p> <h3>၈-ဂူထဘာဏိသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ မစင်နံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူ၊ ပန်းနံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူ၊ ပျားပမာ ချိုသာသော စကားကို ဆိုတတ်သူတို့တည်း။</p> <p>မစင်နံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူဟူသည်- ဤလောက၌ ပွဲသဘင် ပရိသတ် ဆွေမျိုးများအလယ်၊ အသင်းအဖွဲ့များအလယ်၊ မင်းမျိုးများအလယ်၌ တည်နေသူ့အချို့ကို ခေါ်ဆောင်၍ “အမောင်ယောက်ျား၊ လာ၊ သင်သိသမျှ ဆိုပါ” ဟု သက်သေထား မေးအပ်သော် ထိုသူသည် မသိကို အသိ၊ အသိကိုမသိ၊ မမြင်ကို မြင်၊ မြင်သည်ကို မမြင်ဟု မိမိကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ သူတပါးကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ လက်ဆောင် အစားအစာကြောင့်သော် လည်းကောင်း သိလျက် မမှန်စကားကို ပြောဆိုသူတည်း။</p> <p>ပန်းနံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူဟူသည်- ဤလောက၌ ပွဲသဘင် စသည်များဝယ် တည်နေသူ အချို့ကို ခေါ်ဆောင်၍ သက်သေထား မေးအပ်သော် သိ မသိ၊ မြင် မမြင်ကို ဘယ်အကြောင်းကြောင့်မျှ မမှန်စကားကို မပြောဆိုသူတည်း။</p> <p>ပျားပမာ ချိုသာသော စကားကို ဆိုတတ်သူဟူသည်- စကားကြမ်းကို ပယ်၍ အပြစ်ကင်းကာ နားချမ်းသာသော နှစ်လိုဖွယ်မှီ၍ နှလုံးသို့ သက်ဝင်ယဉ်ကျေးသော လူများ နှစ်သက်မြတ်နိုးဖွယ်ရာ စကားကိုသာ ဆိုတတ်သူတည်း။</p> <h3>၉-အန္တသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ကန်းသောပုဂ္ဂိုလ်၊ တဘက်မြင် ပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-ဘက်မြင်ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>ကန်းသောပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- မရသေးသော စည်းစိမ်ဥစ္စာကို ရအောင်၊ ရပြီးသော စည်းစိမ်ဥစ္စာလည်း တိုးပွားအောင် ပြုနိုင်သော ပစ္စုပ္ပန် ပညာမျက်စိ မရှိသလို ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ အပြစ်ရှိ မရှိ ယုတ် မြတ် မည်းညစ် ဖြူစင်သော အဖို့ရှိသော တရားများကိုသိနိုင်သော တမလွန်ပညာမျက်စိလည်း မရှိသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-390 <hr> တဘက်မြင်ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ပစ္စုပ္ပန် ပညာမျက်စိသာ ရှိ၍ တမလွန်ပညာမျက်စိ မရှိသူတည်း။</p> <p>နှစ်ဘက်မြင်ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ပစ္စုပ္ပန် တမလွန် ပညာမျက်စိ ၂-ဘက်လုံးရှိသူတည်းဟု မိန့်ပြီး ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး၏ အကျိုးအပြစ်များ ပါဝင်သော နစဝ ဘောဂါ တထာ ရူပါ စသော ၆-ဂါထာကိုလည်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀-အဝကုဇ္ဇသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ မှောက်အိုးနှင့် တူသော ပညာရှိ ပုဂ္ဂိုလ်၊ ခါးပိုက်နှင့် တူသော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်၊ ကြီးကျယ်သော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>မှောက်အိုးနှင့်တူသော ပညာရှိဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ရဟန်းတော်များထံ တရားနာရန် ကျောင်းသို့ မပြတ်သွားရာ ရဟန်းတော်များက အစ အလယ် အဆုံး ကောင်းခြင်းရှိ၍ အနက်သဒ္ဒါနှင့် ပြည့်စုံသော တရားကို ဟောကြသည်၊ အားလုံးပြည့်စုံ၍ စင်ကြယ်သော အကျင့်မြတ်ကို ပြကြသည်။</p> <p>ထိုသူသည် တရားနာရာ နေရာ၌ နေလျက် တရား၏ အစကိုလည်း နှလုံးမသွင်း၊ အလယ်အဆုံးကိုလည်း နှလုံးမသွင်း၊ ထိုနေရာမှ ထသော်လည်း အားလုံး နှလုံးမသွင်း၊ မှောက်ထားသော အိုး၌ လောင်းအပ်သော ရေသည် ဘေးလျှောကျ၍ အိုး၌ မတည်၊ ထိုမှောက်အိုးနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>ခါးပိုက်နှင့် တူသော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် တရားနာရာ နေရာ၌ နေလျက် တရား၏ အစ အလယ် အဆုံး အားလုံးကို နှလုံးသွင်းသည်၊ ထိုနေရာမှ ထသော်ကား အားလုံးကိုပင် နှလုံးမသွင်းမိ၊ ယောက်ျား၏ ခါးပိုက်အတွင်း၌ နှမ်း ဆန်ကတွတ်မုန့် ဆီးသီးစသော အထူးထူးသော ခဲဖွယ်များ ရောပြွမ်းလျက် ရှိကုန်၏၊ ထိုသူ နေရာမှထသော် သတိမေ့ခြင်းကြောင့် ခဲဖွယ်အားလုံး ဖြန့်ကြဲလိုက်မိသည်။ ထိုခါးပိုက်နှင့် တူသူတည်း။</p> <p>ကြီးကျယ်သော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် တရားနာရာ နေရာ၌ နေစဉ် လည်းကောင်း၊ နေရာမှ ထစဉ် လည်းကောင်း အားလုံးကို နှလုံးသွင်းမိသည်၊ လှန်အိုး၌ လောင်းသော ရေသည် တည်နေ၍ မလျှောကျပေ၊ ထိုလှန်အိုးနှင့် တူသူတည်းဟုမိန့်ပြီး အဝဇ္ဇပညာ ပုရိသော စသော ၇-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>အစအလယ်အဆုံး ၃-ပါး ခွဲခြားပုံ- ဒေသနာ သာသနာ ၂-မျိုးလုံး၌ပင် အစ အလယ် အဆုံး အစရှိရာ ဒေသနာ၌ ၄-ပါဒရှိ ၁-ဂါထာတွင် ပဌမပါဒသည် အစ၊ ၂-ပါဒ အလယ်၊ စတုတ္ထပါဒအဆုံး ဖြစ်သည်။ အနုသန္ဓေတရှိသော သုတ်အတွက် နိဒါန်း<br> <br>စာမျက်နှာ-391 <hr> သည် အစ၊ အနုသန္ဓေသည် အလယ်၊ ဤသို့ ဟောသည် ဟူသော နိဂုံးသည် အဆုံး၊ အနုသန္ဓေများသော သုတ်အတွက် ပဌမအနုသန္ဓေသည် အစ၊ အလယ် အနုသန္ဓေများ သည် အလယ်၊ အဆုံး အနုသန္ဓေသည် အဆုံးတည်း။</p> <p>သာသနာတော်အတွက် ခွဲခြားပုံ- သီလအစ၊ သမာဓိအလယ်၊ ဝိပဿနာအဆုံး။ တနည်း စဉ်ယူသော် သမာဓိ ဝိပဿနာမဂ်တစုံ၊ ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ်တစုံ၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်တစုံ စလယ်ဆုံးဟု ခွဲပါ၊ ၂-ခုစီ။ တနည်းခွဲလျှင် သီလ သမာဓိအစ၊ ဝိပဿနာမဂ်အလယ်၊ ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်အဆုံးဖြစ်သည်။</p> <h3>၁-ဒေဝဒူတဝဂ်၊ ၁-သဗြဟ္မကသုတ်</h3> <p>အကြင်အမျိုးတို့၏ သားသမီးတို့သည် မိမိအိမ်၌ မိဘများကို လုပ်ကျွေးပူဇော်ကြ၏၊ ထိုအမျိုးတို့သည် ဗြဟ္မာ၊ လက်ဦးဆရာ၊ အဝေးမှယူဆောင်၍မူလည်း အလှူခံထိုက်သူ နှင့် အတူနေသည်မည်ကုန်၏။ ဗြဟ္မာ၊ လက်ဦးဆရာ၊ အဝေးမှယူဆောင်၍မူလည်း အလှူခံထိုက်သူဟူသော ဤအမည်သည် မိဘများ၏အမည်တည်း။</p> <p>ထိုသို့မည်ကြောင်းကား မိဘတို့သည် သားသမီးများအား ကျေးဇူးများစွာ ရှိကြ၏၊ အသက်ကို စောင့်ရှောက်ကြ၊ ကျွေးမွေးကြ၍ ဤလောကကို ညွှန်ပြကြ၏ဟု မိန့်ပြီး မိဘများသည် သားသမီးများအတွက် ဗြဟ္မာစသည် မည်၍ အစဉ်သနားတတ်သောကြောင့် ပညာရှိသားသမီးသည် မိဘများကို ရိုသေစွာ စားဝတ်နေရေး ကျန်းမာရေးဖြင့် လုပ်ကျွေးရာသည်၊ မိဘလုပ်ကျွေးသော သားသမီးများ မျက်မှောက်ဘဝမှာပင် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းခံပြီး တမလွန်ဘဝ နတ်ပြည်၌ ပျော်ရသည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မိဘနှင့် ဗြဟ္မာတူပုံ- ဗြဟ္မာကြီးများ မေတ္တာစသည် ၄-ပါးမှီသလို မိဘများလည်း သားသမီးများအပေါ် မစွန့်ပါ။ ကိုယ်ဝန်ရှိလာလျှင် “ဘယ်အခါ ရောဂါကင်းပြီး အင်္ဂါစုံတဲ့သားကို မြင်ရပါ့” ဟု မေတ္တာဖြစ်သည်၊ နို့စို့အရွယ် ကြမ်းပိုးစသည် ကိုက်၍ငိုလျှင် ကရုဏာဖြစ်သည်၊ သွားလာနိုင်ချိန်၊ အရွယ်ရောက်ချိန်၌ ထောပတ်ကြည်၌ဆွတ်သော ဂွမ်းပမာ မုဒိတာဖြစ်သည်၊ သားမယားရ၍ တအိုးတအိမ်ထူထောင်နိုင်ချိန်၌ ဥပေက္ခာဖြစ်သည်။</p> <p>မိဘနှင့် လက်ဦးဆရာ- ဤသို့ နေထိုင်သွားလာ အိပ်စားပါ၊ ဤသူ သင့်အစ်ကို မောင်ညီမပဲ၊ ဤအလုပ် လုပ်သင့်သည်၊ မလုပ်သင့်၊ ဤသူကိုပေါင်းသင့်သည်၊ မပေါင်းသင့်ဟု သင်ပြပေး၍ လက်ဦးဆရာများမှာ မိဘပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>နောက်ပိုင်းမှ သင်ပေးသော ဆင်အတတ် မြင်းအတတ်ဆရာ၊ သရဏဂုံဆရာ၊ စာချဆရာ၊ သောတာပတ္တိမဂ်ဆရာစသည်တို့ကား နောက်ဆရာများသာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-392 </p><hr> <h3>၂-အာနန္ဒသုတ်</h3> <p>“အရှင်ဘုရား၊ အကြင်သို့သဘောရှိသော သမာဓိဖြင့် ဝိညာဉ်ရှိသော ဤကိုယ်၌လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ဖြစ်သော အာရုံအားလုံးတို့၌လည်းကောင်း ငါဟူသော အခြင်းအရာအားဖြင့်ဖြစ်သော အဟံကာရဒိဋ္ဌိ၊ ငါ့ဥစ္စာဟူသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်သော မမံကာရတဏှာ၊ ထောင်လွှားသော အခြင်းအရာအားဖြင့်ဖြစ်သော မာနာနုသယတို့သည် မဖြစ်ကြရာ၊ အကြင်စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိ (စေတောဝိမုတ္တိ)၊ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ်ပညာ (ပညာဝိမုတ္တိ) သို့ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်အား အဟံကာရ မမံကာရ မာနာနုသယတို့ မဖြစ်ကြပါ။</p> <p>ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိ အရဟတ္တဖိုလ်ပညာသို့ရောက်နေသော ရဟန်းအား ထိုသဘောရှိသော သမာဓိကို ရခြင်းသည် ဖြစ်ရာပါသလော” ဟု အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားရာ “သမာဓိကိုရခြင်းဖြစ်ရာသည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>“ထိုသဘောရှိသောသမာဓိကို ရခြင်းသည် ရဟန်းအား အဘယ်သို့ ဖြစ်ရာပါအံ့နည်း” ဟု လျှောက်ပြန်ရာ ဘုရားရှင်က “ဤသာသနာတော်၌ သင်္ခါရအားလုံးတို့၏ ငြိမ်းရာ ဥပဓိအားလုံးကို စွန့်ပယ်ရာ တဏှာကုန်၍ တပ်မက်ခြင်းကင်းရာ ချုပ်ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်သည် ငြိမ်သက်မွန်မြတ်၏” ဟု ရဟန်းအား အကြံဖြစ်၏၊ ဤသို့သာလျှင် သဘောရှိသော သမာဓိကို ရခြင်းဖြစ်ရာသည်ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဤနိဗ္ဗာန်ကိုရည်ရွယ်၍ ပါရာယနဝဂ်တွင် ပုဏ္ဏကလုလင်၏အမေး၌— “လောက၌ မိမိ သူတပါးခန္ဓာကိုယ်များကို ပညာဖြင့် ဆင်ခြင်မိသောကြောင့် အကြင်ရဟန္တာအား လောကဝယ် ဘယ်အာရုံ၌မျှ မတုန်လှုပ်၊ ငြိမ်းအေး၍ အခိုးအငွေ့ဆင်းရဲခြင်း တပ်မက်ခြင်းကင်းသည်၊ ထိုရဟန္တာသည် ပဋိသန္ဓေ အို နာ သေကို ကူးမြောက်ပြီးသူဟု ငါဆိုသည်” ဟု ဟောခဲ့ကြောင်း မိန့်သည်။ (ဤသုတ်ဂါထာများ၌ အရဟတ္တဖိုလ် သမာဓိကိုပင် ဟောသည်။)</p> <h3>၃-သာရိပုတ္တသုတ်</h3> <p>“ငါဘုရားသည် အကျဉ်းအကျယ် ၂-မျိုးလုံးအားဖြင့် တရားဟောကြားခဲ့သော်လည်း ထိုးထွင်း၍သိနိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို ရခဲကုန်၏” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်တော်မူရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ကျဉ်းကျယ် ၂-မျိုးလုံး ဟောကြားခဲ့သော် တရားတော်ကို ထိုးထွင်းသိနိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်များ ရှိကြပါလိမ့်မည်၊ ယခုအခါကား တရားဟောချိန်ပါ ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သာရိပုတ္တရာ၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤသာသနာတော်၌ ဝိညာဉ်ရှိသော ကိုယ်၌လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ ဖြစ်ကုန်သော အာရုံ အားလုံးတို့၌ လည်းကောင်း အဟံကာရ မမံကာရ မာနာနုသယတို့ မဖြစ်ကုန်လတ္တံ့၊ အကြင် အရဟတ္တဖိုလ် သမာဓိ<br> <br>စာမျက်နှာ-393 <hr> အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် (မြန်မာ)<br> အရဟတ္တဖိုလ်ပညာသို့ရောက်နေသောပုဂ္ဂိုလ်အား အဟံကာရ မမံကာရ မာနာနုသယတို့ မဖြစ်ကုန်၊ ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိ၊ အရဟတ္တဖိုလ်ပညာသို့ရောက်၍ နေကုန်အံ့ဟု ကျင့်ရာသည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သာရိပုတ္တရာ၊ ရဟန်းအား အကြင်အခါမှ စ၍ ဝိညာဉ်ရှိသော ဤကိုယ်၌လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ ဖြစ်ကုန်သော အာရုံအားလုံးတို့၌ လည်းကောင်း အဟံကာရ စသည်တို့ မဖြစ်ကုန်၊ အကြင်အရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိပညာသို့ ရောက်နေသောပုဂ္ဂိုလ်အား အဟံကာရ စသည်တို့ မဖြစ်ကုန်၊ ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိပညာသို့ ရောက်၍နေသော ရဟန်းကို တဏှာဖြတ်ပြီးသူ သံယောဇဉ်လွန်ပြီးသူ ကောင်းစွာမာနကို ပယ်ခြင်းကြောင့် ဆင်းရဲအဆုံးကို ပြုပြီးသူဟူ၍ ဆိုအပ်၏၊ ဤသဘောကိုရည်၍ ပါရာယနဝဂ်တွင် ဥဒယလုလင် အမေး၌—</p> <p>ကာမသညာ၊ ဒေါမနဿ ဤ ၂-ပါးကို ပယ်သော ထိနကို ပယ်နုတ်၍ ကုက္ကုစ္စကို ပိတ်ပင်သော ဥပေက္ခာ သတိစင်ကြယ်ခြင်းရှိသော သမ္မာသင်္ကပ္ပ ရှေ့သွားရှိ၍ အဝိဇ္ဇာကို ဖျက်နိုင်သော အရဟတ္တဖိုလ်ကို ငါဆို၏ဟု ဟောခဲ့ကြောင်း မိန့်ကြားသည်။</p> <p>သိနိုင်သူ ရခဲသည်- အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ဉာဏ်ကို စေ့ဆော်ထိပါးလို၍ ဤစကား ဘုရားမိန့်သည်၊ အရှင်မြတ်က “တပည့်တော် သိနိုင်ပါသည်” ဟု တိုက်ရိုက်မလျှောက်သော်လည်း “တင်းတင်းရင်းရင်း ဘုရားရှင် ဟောတော်မူပါ၊ ဘုရားဟော တရားကို နည်းရာထောင်ဖြင့် သိအောင် တပည့်တော် ကြိုးစားပါမည်၊ သိဖို့ရာ တပည့်တော် တာဝန်ပါ” ဟူသောအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် တရားဟောဖို့ရာကို တောင်းပန်သည်။</p> <h3>၄-နိဒါနသုတ်</h3> <p>(ဝဋ်ဆင်းရဲသို့ရောက်စေတတ်သော) ကံဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ လောဘ ဒေါသ မောဟတို့တည်း၊ အကြင်ကံကို ယောဂီသည် ပြုအပ်၏၊ လောဘကြောင့်ဖြစ်၏၊ လောဘလျှင် အကြောင်းနိဒါန်း၊ အကြောင်းသမုဒယရှိ၏၊ ထိုကံရှိသူ၏ အတ္တဘော ဖြစ်ရာဘုံ၌ ထိုကံသည် အကျိုးပေး၏၊ ထိုကံ အကျိုးပေးရာဘုံဝယ် မျက်မှောက်ဘဝ၌ သော်လည်းကောင်း၊ ဒုတိယဘဝ၌သော်လည်းကောင်း၊ အဆက်ဆက်သော ဘဝ၌ သော် လည်းကောင်း ထိုကံ၏အကျိုးကို ခံစားရသည်။<br> အကြင်ကံကို ဒေါသသည်... မောဟသည် ပြုအပ်၏ စသည်တူပြီ။</p> <p>ကောင်းစွာ သိုမှီးထားအပ်ကုန်သော မျိုးစေ့ကောင်းများကို လယ်ယာကောင်း၌ ပြုပြင်ထားသောမြေကောင်း၌ ကြဲချအပ်ကုန်၏။ မိုးလည်း ကောင်းစွာ ရွာသွန်းလျှင် မျိုးစေ့များသည် ကြီးပွား စည်ပင်ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်ကုန်ရာသကဲ့သို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-394 <hr> (ဝဋ်ကင်းရာနိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေတတ်သော) ကံဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟတို့တည်း၊ အကြင်ကံကို အလောဘသည် ပြုအပ်၏၊ အလောဘကြောင့် ဖြစ်၏၊ အလောဘလျှင် အကြောင်းနိဒါန်း၊ အကြောင်း သမုဒယ ရှိ၏၊ လောဘကင်းသော် ထိုကံကို ပယ်ပြီးဖြစ်၏။ အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ဖြတ်ပြီးဖြစ်ကာ နုတ်ပြီးထန်းပင်ရာလို အသစ်မဖြစ်တော့ပေ၊ နောင်ဖြစ်မည့်သဘော မရှိ။<br> အကြင်ကံကို အဒေါသသည်... အမောဟသည် ပြုအပ်၏စသည် တူပြီ။</p> <p>ကောင်းစွာ သိမ်းထားအပ်ကုန်သော မျိုးစေ့ကောင်းများကို ယောက်ျားသည် မီးတိုက်၍ မီးသွေးဖြစ်အောင် ပြုပြီးလျှင် လေပြင်း၌မူလည်း လွှင့်ငြားအံ့၊ ရေစီးသန်သော မြစ်၌မူလည်း မျှောငြားအံ့၊ ဤသို့ပြုအပ်သော် ထိုမျိုးစေ့သည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ ဖြတ်ပြီးဖြစ်ကာ နုတ်ပြီးထန်းပင်ရာလို အသစ်မဖြစ်တော့ပေ၊ နောင်ဖြစ်မည့် သဘော မရှိသကဲ့သို့တည်း ဟု မိန့်ပြီး လောဘဇံ၊ ဒေါသဇံ စေဝစသော ၂-ဂါထာကိုလည်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ်</h3> <p>သုတ္တန်နည်းကံ ၁၁-ပါး- ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယ၊ ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယ၊ အပရာပရိယဝေဒနီယ ဟု ၃-ပါး (အဟောသိကံမပါ)၊ ဂရုက၊ ဗဟုလ၊ အာသန္န၊ ကဋတ္တာကံ (၄-ပါး)၊ ဇနက၊ ဥပတ္ထမ္ဘက၊ ဥပပီဠက၊ ဥပဃာတက (၄-ပါး)။</p> <p>ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနိယကံ- ဇောဝီထိ တခု၌ ဇော ၇-ကြိမ်တွင် ကုသိုလ်ဖြစ်စေ၊ အကုသိုလ်ဖြစ်စေ ပဌမဇောစေတနာတည်း၊ ဤဘဝ အကျိုးပေးသည်။ ကာကဝတ်တိယ၊ ပုဏ္ဏသူဌေးများ ကုသိုလ်ကျိုး၊ နန္ဒဘီလူး၊ နန္ဒလုလင်၊ နန္ဒနွားသတ်သမားများ၊ ကောကာလိက ရဟန်းမိုက်၊ သုပ္ပဗုဒ္ဓသာကီဝင်၊ ဒေဝဒတ်၊ စိဉ္စမာဏဝိကာတို့ အကုသိုလ်ကျိုး မျက်မှောက်ရကြသည်။</p> <p>၎င်းကံ ယခုဘဝ အကျိုးမပေးလျှင် အဟောသိကံမည်သည်၊ သားမုဆိုးသည် သားကောင်ကို မြားဖြင့် ပစ်ရာ ထိမှန်လဲကျ မုဆိုးမိသားစု ဝမ်းသာရသည်။ (အကျိုးပေးပုံနှင့် ကံ)။ မြားမမှန်၍ လွတ်ပြေးသော သမင်ကမူ ဤအရပ်ကို ပြန်မကြည့်တော့ပေ။ (အဟောသိကံ ဖြစ်ပုံ)။</p> <p>ဥပပဇ္ဇဝေဒနိယကံ- သတ္တမဇော စေတနာတည်း၊ ဒုတိယဘဝ အကျိုးပေးသည်။ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ သမာပတ် ၈-ပါးက ဗြဟ္မာ့ပြည်အကျိုးပေး၊ ကြွင်းသမာပတ်များ အဟောသိကံ။ အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ အနန္တရိယကံ ၅-ပါးတွင် ကံတပါးက အကျိုးပေး၊ ကြွင်းကံ ၄-ပါး အဟောသိကံ၊ အထက် သားမုဆိုးဥပမာနှင့် ဆက်မှတ်လေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-395 <hr> အပရာပရိယဝေဒနိယကံ- အလယ်ဇော ၅-ချက် စေတနာတည်း၊ သံသရာလည်သမျှ တတိယဘဝမှ စ၍ အကျိုးပေးသည်၊ ခွေးမုဆိုးသည် သမင်ကိုမြင်၍ ခွေးလွှတ်ရာ မိသောနေရာ၌ သမင် ခွေးကိုက်ခံရသကဲ့သို့တည်း။ ဤကံမှ လွတ်သော သတ္တဝါမည်သည် မရှိ။</p> <p>ဂရုကကံ- ကြီးလေးသော ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ မဟဂ္ဂုတ်၊ အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ပဉ္စာနန္တရိယကံများတည်း၊ ဤကံများ ရှိနေသမျှကြွင်းကံများ အကျိုးမပေးနိုင်၊ ကောင်းဆိုး ပဋိသန္ဓေကျိုး ၂-မျိုး၊ ကံအလျောက် အကျိုးပေးသည်၊ မုန်ညင်းစေ့မျှ ငယ်သော်လည်း ကျောက်ခဲ သံလုံးသည် ရေမပေါ်၊ မြုပ်ဆင်း သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ဗဟုလကံ- ကာလရှည်ကြာ အထုံအကျင့်ပါ၍ ပြုအပ်သော အားကြီးသော ကံများတည်း၊ အားကြီးသော ကုသိုလ်များတွင် ဝမ်းသာစွာ ပြုအပ်၊ အကုသိုလ် များတွင် ပင်ပန်းစွာ ပြုအပ်သော ကံများလည်း ယင်းအမည်ရသည်။ လက်ဝှေ့သမား ၂-ဦးတွင် အားကြီးသူက ငယ်သူကို လဲသွားစေသလို အထုံအကျင့် အရသော်လည်းကောင်း၊ များသော နီးကပ်မှု အရသော်လည်းကောင်း အားကြီးသော ကံက (အားငယ်သော ကံကို လွှမ်းမိုး၍) အကျိုးပေးသည်။</p> <p>ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း၏ ကံထူး- မင်းစစ်ရှုံး၍ အမတ်တဦးနှင့် မြည်းစီး ထွက်ပြေးရသည်၊ တောအုပ်တခုဝင်စဉ် ဆာလောင်လှ၍ ပုဆိုးကြား ထားယူလာသော ရွှေရေသောက်ခွက်တွင်းရှိ ထမင်းကို ကိဉ္စအမတ်က ဆက်သရာ ၄-ပုံ ပုံခိုင်းသည်။ မြည်းပါတွက်မှ ၃-ဦးသာ ရှိသည်၊ ၄-ပုံ ပုံခိုင်းသည်ကို နားမလည်၍ အမတ်က မေးရာ “မှတ်မိချိန်မှ စ၍ မလှူဘဲ မစားဖူးခဲ့၊ တောကြီးအလယ် အလှူခံလာ မလာ၊ သင့်တာဝန်မဟုတ်၊ ငါသဒ္ဓါရှိလျှင် အလှူခံရပေမည်၊ ပင့်သာ ပင့်လိုက်” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>မဟာတိဿထေရ် အလှူခံကြွ ဆွမ်းချိန်ပါဘုရားဟု ၃-ကြိမ် အမတ်ပင့်သံကို ဒိဗ္ဗသောတ အဘိညာဉ်ဖြင့် အရှင်မြတ်ကြားကာ အကြောင်းစုံသိ၍ ချီးမြှောက်ရန် ကြွလာရာ မင်းကြီးသည် စုပုံထည့်လှူပြီး “အာဟာရနှင့် စပ်၍ ပင်ပန်းဆင်းရဲမှု တရံတဆစ်မျှ မဖြစ်ရပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။ အမတ်လည်း “မစားဝံ့၍ လှူသလို မြည်းကလည်း လှူလိုသည်၊ မင်းကြီးသိ၍ မြည်းဝေစုပါ လှူပြန်သည်၊ အရှင်မြတ် ပြန်ကြွပြီး သံဃာ အားလုံးအားပင် လှူသည်။</p> <p>ကောင်းကင်က သပိတ်ပြန်ကြွလာ ဆွမ်းအပိုကို ပိုစေလျှင် ကောင်းမှာပဲဟု ဆာလောင်လှ၍ မင်းကြီးကြံစည်ရာ အကြံကို သိသော အရှင်မြတ်သည် အားလုံး လောက်ငအောင် ပြု၍ သပိတ်ကို ကောင်းကင်က လှုပ်လိုက်သည်၊ သပိတ်သည် မင်းကြီးလက်တွင်း ရောက်လာ ၃-ဦးလုံးအတွက် ပြည့်စုံသည်။ မင်းကြီးသည် သပိတ်ကို ဆေး၊ သုတ်ပြီး အပေါ်ရုံ ခြုံထည်ကို သပိတ်၌ ထည့်၍ “အရှင်မြတ်လက် သပိတ်တည်ပါစေ” ဟု ကောင်းကင်က ပို့ဆက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-396 <hr> ထို့နောက် ဘုရားဇာတ်တော် ၈-ပုံ ၁-ပုံကို အတောင် ၁၂၀-ရှိ မဟာစေတီ တည်မပြီးမီ သေချိန်နီးလာသောမင်းကြီးသည် မဟာစေတီတောင်မျက်နှာ၌ အိပ်လျက် သံဃာများရွတ်သော နိကာယ်ငါးရပ်ကို ကြားနာစဉ် နတ်ပြည်ခြောက်ထပ်မှ ရထား ၆-စင်း ကောင်းကင်၌ တည်လာသည်။</p> <p>ကုသိုလ်ပြုပြီး စာရင်းကိုလည်း မင်းကြီးကြားနာရာ အခြားကုသိုလ်များ၌ မထူးခြား၊ စစ်ရှုံးစဉ် ရွှေခွက်ထမင်းကို ၄-ပုံပုံ၍ ရှင်တိဿအား လှူခဲ့သည်ဟုကြားမှ ရပ်ခိုင်းပြီး သံဃာအား နှစ်သက်ဖွယ် နတ်ပြည်မေးလျှောက်သည်၊ ဘုရားလောင်းများ စံရာ တုသိတာဟု မိန့်ကြ၊ မင်းလည်းကွယ်လွန်၍ တုသိတာရထားစီးသည်။ အားကြီးသော ကံအကျိုးပေးပုံတည်း။</p> <p>အာသန္နကံ- သေခါနီးအောက်မေ့နိုင်သော ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံတည်း၊ နွားအပြည့်ရှိ နွားခြံတံခါးဖွင့်လွှတ်လျှင် ခြံကပ်နေသောနွားသည် ပျည့်နဲ့နဲ့ နွားအိုကြီးပင် ဖြစ်စေ၊ ရှေးဦးထွက်ခွင့်ရသလို အခြားကံများရှိသော်လည်း သေခါနီးကံက အကျိုးပေးသည်။</p> <p>ကုသိုလ်ကံကြောင့် နတ်ပြည်ရောက်- နှစ် ၅၀-လုံး ရေလုပ်ငန်းရှင်တဦး သေခါနီး မထနိုင်တော့ချိန် တောင်ပေါ်ကျောင်းတိုက်၊ ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင် အရှင်စူဠကိဿသိ၍ “မပျက်စီးပါစေနှင့်” ဟု ကြံကာ လူနာအိမ်ကြွ အခြေအနေပေး သတိဖြစ်စေပြီး သီလယူနိုင် မယူနိုင်မိန့်ရာ ယူပါမည်လျှောက်သဖြင့် အရှင်မြတ်က သရဏဂုံ ၃ ပါးပေးသည်။ သီလပေးဖို့ ငါးပါးသီလ စကားဆိုသောအခါ လျှာပြတ်ကျသည်၊ အရှင်မြတ်လည်း သင့်လောက်ပြီဟုကြံကာ ပြန်ကြွခဲ့၏၊ လူနာလည်း ကွယ်လွန်၍ စာတုမဟာရာဇ်ဘုံ၌ဖြစ်သည်။ နတ်သားလည်း ရှေးကံကိုဆင်ခြင်သိ၍ အရှင်မြတ်ထံပြန်လာပြီး ငါးပါးသီလအထိ ယူနိုင်လျှင် အထက်နတ်ပြည်အထိ ဖြစ်ပါမည်ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းသမား သာသနာစော်ကား၍ မိကျောင်းပြိတ္တာဖြစ်- သောတာပန်ဖြစ်ရန် နှစ် ၃၀-ပတ်လုံး ဒွတ္တိံသကမ္မဋ္ဌာန်းကို သရဇ္ဈာယ်နေသော ကာလဥပါသကာသည် ကမ္မဋ္ဌာန်းအရိပ်အရောင်မျှ မဖြစ်နိုင်ရကား “ဘုရားသာသနာသည် ထွက်မြောက်ကြောင်းမဟုတ်နိုင်” ဟု အယူဖောက်ပြန်ပြီးသေသော် ဂင်္ဂါမြစ်၌ ဥသဘရှိသော မိကျောင်းပြိတ္တာဖြစ်သည်၊ တချိန်တွင် ကစ္ဆကဆိပ်သို့ ရောက်လာသော ကျောက်တိုက်လှည်း ၆၀-ကို နွားများနှင့် ကျောက်များကိုပါ စားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-397 <hr> ကဋတ္တာကံ- အထက်ကံ ၃-ပါးမှလွတ်သော အမှတ်မဲ့ကံတည်း၊ အရူးပစ်သော တုတ်ချောင်း တနေရာရာရောက်သလို (အထက်ကံ ၃-ပါးမရှိလျှင်) တနေရာရာ၌ အကျိုးပေးသည်။</p> <p>ဇနကကံ- ကံတခုသည် ပဋိသန္ဓေကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေ၍ ပဝတ္တိကျိုးကို အခြားကံကဖြစ်စေသည်။ မိခင်က မွေးပေး၍ နို့ထိန်းက ကျွေးမွေးသည်၊ ဇနကကံသာတည်း။</p> <p>ဥပတ္ထမ္ဘကကံ- ထောက်ပံ့ပေးသော ကုသိုလ် အကုသိုလ် ၂-မျိုးတည်း၊ ကုသိုလ်ကြောင့် သုဂတိ၌ဖြစ်၊ ထပ်ထပ်ပြုသောကုသိုလ်ကံသည် ထောက်ပံ့ပေးရကား နှစ်ပေါင်း သိန်းသန်းသုဂတိ၌ ကျက်စားရသည်။ အကုသိုလ်ကြောင့် ဒုဂ္ဂတိ၌ဖြစ်၊ ထပ်ထပ်ပြုသော အကုသိုလ်ကံသည် ထောက်ပံ့ပေးရကား နှစ်ပေါင်း သိန်းသန်းဒုဂ္ဂတိ၌ သာ ဖြစ်ရသည်။ (တနည်းကား) ပဋိသန္ဓေ ပဝတ္တိအခါ၌ ရုပ်နာမ်အကျိုးကို ဖြစ်စေသော ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံကား ဇနက၊ အကျိုးကို ကိုယ်တိုင်မဖြစ်စေဘဲ အခြားကံများဖြစ်စေထားသော အကျိုး၌ ချမ်းသာဆင်းရဲကြာရှည်အောင် ထောက်ပံ့သည်ကား ဥပတ္ထမ္ဘကတည်း။</p> <p>ဥပပီဠကကံ- အခြားကံများ ဖြစ်စေထားသောအကျိုး၌ ချမ်းသာဆင်းရဲ အချိန် တိုအောင် ကပ်နှိပ်စက်သည်၊ နှိပ်စက်ပုံမှာ ကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးနေစဉ် အကုသိုလ်ကံ၊ အကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးနေစဉ် ကုသိုလ်ကံက အကျိုးပေးခွင့်မရအောင် ကပ်နှိပ်စက်သည်။ ကြီးပွားနေသော သစ်ပင်ချုံနွယ်ကို တုတ် ဓားဖြင့် ရိုက်ဖြတ်က မကြီးထွားနိုင်တော့သလိုတည်း၊ သုနက္ခတ်ရဟန်း၏ အကုသိုလ်ကံသည် မူလကုသိုလ်ကံကို၊ သူသတ်သမား၏ ကုသိုလ်ကံသည် မူလအကုသိုလ်ကံကို ကပ်နှိပ်စက်သည်။</p> <p>နှစ်-၅၀ လူသတ်သမားနှင့် တာဝတိံသာ- ရာဇဂြိုဟ်မြို့၌ နှစ် ၅၀-လုံး ခိုးသူသတ်ယောက်ျားကို အိုသဖြင့် မင်းက အနားပေးလိုက်သည်။ သူသတ်သမားသည် အလုပ်လုပ်နေစဉ်က ဖြစ်သလို ဝတ်စားရသည်၊ ယခု ကောင်းစွာစား၊ ကောင်းစွာဝတ်မည်ကြံပြီး မယားကို နို့ထမင်းချက်ခိုင်းကာ မြစ်ဆိပ် ရေချိုးသွားသည်။ အဝတ်သစ်များဝတ်ပြီး ပြန်လာရာတွင် အရှင်သာရိပုတ္တရာကို တွေ့သဖြင့် “အကုသိုလ်အလုပ်မှလည်း ကင်းပြီ၊ အရှင်မြတ်ကိုလည်း ဖူးရပြီ” ဟု ဝမ်းသာစွာ အရှင်မြတ်ကို အိမ်ပင့်၍ နို့ဆွမ်း ဆက်ကပ်သည်။</p> <p>ဆွမ်းကပ်ပြီး အနုမောဒနာ နာရ၍ အနုလောမဉာဏ်ဖြစ်ရပြီ။ အရှင်မြတ်အပြန် လိုက်ပို့ပြန်အလာ၊ သားငယ်မိခင်နွားမနင်းခံရ ကွယ်လွန်၍ တာဝတိံသာ၌ ဖြစ်ရသည် ဟု ဘုရားဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-398 <hr> ဥပဃာတကကံ- အားနည်းသော ကံတပါးကို ကပ်သတ်တတ်သော (မူလကံကျိုး ကိုဖြတ်ကာ မိမိဝင်အကျိုးပေးသော) ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံတည်း၊ ဥပစ္ဆေဒကကံလည်း မည်သည်။ ကပ်သတ်ပုံမှာ- ကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးနေချိန် အကုသိုလ်ကံတခုထွက်လာပြီး၊ အကုသိုလ်အကျိုးပေးနေချိန် ကုသိုလ်ကံတခုထွက်လာပြီး မူလပေးနေသော ထိုကံဟောင်းကို ဖြတ်ကြစေသည်။ အဇာတသတ်၏ မိုက်မဲမှုကံသည် မူလကုသိုလ်ကံကို ဖြတ်ပစ်သည်၊ အင်္ဂုလိမာလ၏ မဂ်ကုသိုလ်သည် မူလအကုသိုလ်ကံကို ဖြတ်ပစ်သည်၊ သုတ္တန်နည်း ကံ ၁၁-ပါးဝေဖန်ပုံတည်း။</p> <h3>အဘိဓမ္မာနည်း ကံ ၁၆-ပါး ဝေဖန်ပုံ</h3> <p>၁။ ဂတိသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (သုဂတိ ဘဝဖြစ်နေ၍ အကျိုးပေးခွင့် မရဟူလို။)</p> <p>၂။ ဥပဓိသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (မကောင်းမှုကြောင့် ကျွန်မသားဖြစ်ပေမယ့် ရုပ်လှ၍ အလုပ်ကြမ်းမလုပ်ရ၊ သားရှင်းလို ဥစ္စာထိန်းစသည် ဆောင်ရွက်ရသည်။)</p> <p>၃။ ကာလသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကမ္ဘာဦးနှင့်တူချိန် စားစရာပေါများ၍ အကုသိုလ်အကျိုးပေးခွင့်မရ။)</p> <p>၄။ ပယောဂသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကပ်သင့်ချိန် ကပ်၊ ရှောင်သင့်ချိန် ရှောင်၊ ပြေးသင့်ချိန် ပြေး၊ လက်ဆောင်ထိုးသင့်ချိန် ထိုးစသည်အားထုတ်ကာ မကောင်းကျိုးလွတ်သည်။)</p> <p>၅။ ဂတိဝိပတ္တိကိုစွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ဒုဂ္ဂတိဘဝခံမည်။)</p> <p>၆။ ဥပဓိဝိပတ္တိကိုစွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကျွန်မသားဖြစ်ရုံမျှမက အရုပ်ဆိုးလှသဖြင့် ယောက်ျားဖြစ်က ဆင်ထိန်း၊ မြင်းထိန်း၊ မိန်းမဖြစ်က ထမင်းချက်၊ အမှိုက်သွန်စသည် ရွံ့ဖွယ်ရာများသာလုပ်ရသည်။)</p> <p>၇။ ကာလဝိပတ္တိကိုစွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (အစာရှားချိန် စည်းစိမ်ပျက်ချိန် စသည်များ၌ မကောင်းကျိုးရသည်။)</p> <p>၈။ ပယောဂဝိပတ္တိကို စွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကပ်သင့်ချိန် ကပ်၊ ရှောင်သင့်ချိန် ရှောင် စသည် အားမထုတ်က ခံရမည်။)</p> <p>၉။ ဂတိဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ ဒုဂ္ဂတိဘဝ၌ ဖြစ်သူအား ကုသိုလ်ကံက ကောင်းကျိုးမပေးနိုင်။</p> <p>စာမျက်နှာ-399 <hr> <p>၁၀။ ဥပဓိဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ၊ (ကုသိုလ်ကြောင့် မင်းသားဖြစ်သော်လည်း ကန်းနေ၍ အိမ်ရှေ့မင်းရာထူးမရ။)</p> <p>၁၁။ ကာလဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ၊ (အစာရှားချိန် စည်းစိမ်ပျက်ချိန် လူများ ကောင်းကျိုးမဖြစ်။)</p> <p>၁၂။ ပယောဂဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ (ကပ်သင့်ချိန် ကပ် စသည် အားမထုတ်က ကောင်းကျိုးမပေး။)</p> <p>၁၃။ ဂတိသမ္ပတ္တိကိုစွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (သုဂတိဘဝ အကျိုးပေးသည်။)</p> <p>၁၄။ ဥပဓိသမ္ပတ္တိကို စွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (မင်းသားဖြစ်၍ ဥပဓိပြည့်စုံရကား အိမ်ရှေ့မင်း စသည်ဖြစ်သည်။)</p> <p>၁၅။ ကာလသမ္ပတ္တိကိုစွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (ကမ္ဘာဦးအချိန်၊ အစားအစာပေါချိန်ဖြစ်၍ ကောင်းကျိုးရသည်။)</p> <p>၁၆။ ပယောဂသမ္ပတ္တိကိုစွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (အားထုတ်ခြင်းဖြင့် အကျိုးရသည်။)</p> <h3>ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်နည်း ကံ ၁၂-ပါး ဝေဖန်ပုံ</h3> <p>၁။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ အဟောသိ ကမ္မဝိပါကော— အကျိုးပေးလှည့် ပြီးဖြစ်သော အတိတ်ကံ။<br> ၂။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ နာဟောသိ ကမ္မဝိပါကော— အကျိုးပေးလှည့် မရသေးသော အတိတ်ကံ။<br> ၃။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ အတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခု အကျိုးပေးလှည့် ရနေသော အတိတ်ကံ။<br> ၄။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ နတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခု အကျိုးပေးလှည့် မရသေးသော အတိတ်ကံ။<br> ၅။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင်အကျိုးပေးလှည့်ရမည့် အတိတ်ကံ။<br> ၆။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ န ဘဝိဿတိ ဝိပါကော— နောင်အကျိုးပေးလှည့် မရမည့် အတိတ်ကံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-400 <hr> ၇။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ အတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခု အကျိုးပေးလှည့် ရသော ပစ္စုပ္ပန်ကံ။<br> ၈။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ နတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခုအကျိုးပေးလှည့် မရသော ပစ္စုပ္ပန်ကံ။<br> ၉။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင် အကျိုးပေးလှည့် ရမည့် ပစ္စုပ္ပန်ကံ။</p> <p>၁၀။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ န ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင် အကျိုးပေးလှည့် မရမည့် ပစ္စုပ္ပန်ကံ။</p> <p>၁၁။ ဘဝိဿတိ ကမ္မံ၊ ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင်အားထုတ်မည့် အကျိုးပေးလှည့်ရမည့် အနာဂတ်ကံ။</p> <p>၁၂။ ဘဝိဿတိ ကမ္မံ၊ န ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင်အားထုတ်မည့် အကျိုးပေးလှည့်မရမည့် အနာဂတ်ကံ။</p> <p>ကံများသွင်းယူပုံ- ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်နည်း ၁၂-ပါး၊ အဘိဓမ္မာနည်း ၁၆-ပါးကို မိမိနေရာမှ ရွှေ့ရှားလျှင် သုတ္တန်နည်း ၁၁-ပါးတို့သာ ဖြစ်ကြသည်။ ယင်း ၁၁-ပါး ကိုလည်း မိမိနေရာမှ ရွှေ့ရှားလျှင် ဒိဋ္ဌဓမ္မ၊ ဥပပဇ္ဇ၊ အပရာပရိယဝေဒနီယ ၃-ပါးတို့ သာတည်း၊ ယင်း ၃-ပါးပြောင်းရွှေ့ မရ၊ နေရာမြဲသည်။</p> <p>ဥပမာနှီးနှောပုံ- မျိုးစေ့များနှင့် ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ တူသည်။ မျိုးစေ့မီးရှို့သော ယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ မီးနှင့် မဂ်ဉာဏ်၊ မျိုးစေ့မီးလောင်ချိန်နှင့် မဂ်ဉာဏ်ကြောင့် ကိလေသာမျှော့ သေချိန်၊ မီးသွေးဖြစ်ချိန်နှင့် ခန္ဓာဝဋ်မြစ် ပြတ်တည်ချိန်၊ လေလွှင့် ရေမျော၍ ဘာမျှမဖြစ်ချိန်နှင့် ခန္ဓာ ၅-ပါးချုပ်၍ ဘဝသစ်၌ ပဋိသန္ဓေ မယူ ချိန် အတူဟု မှတ်သားအပ်သည်။</p> <h3>၅-ဟတ္ထကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် အာဠဝီပြည် ယင်းတိုက်တောဝယ် နွားများသွားလမ်း သစ်ရွက်အခင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် အညောင်းပြေ လမ်းလျှောက်လာသော ဟတ္ထက-အာဠဝကမင်းသားသည် ဘုရားရှင်ကို မြင်လျှင် ချဉ်းကပ်ရှိခိုးပြီး “ချမ်းသာစွာ ကျိန်းစက်တော်မူရပါ၏လော” ဟု လျှောက်ရာ “ချမ်းသာစွာ ကျိန်းစက်ရပါ၏၊ လောက၌ ချမ်းသာစွာ အိပ်စက်ရသူများတွင် ငါဘုရားလည်း တဦးပါဝင်သည်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ဆောင်းရာသီည အေးချမ်းလှ၍ တပို့တွဲနှင့် တပေါင်းအကူး ကြား ၈-ရက် သည် ဆီးနှင်းများစွာ ကျချိန်ပါ။ မြေပြင်သည် နွားခွာရာများဖြင့် ကြမ်းနေပါသည်။ သစ်ရွက်အခင်းပါးသည့်ပြင် သစ်ပင်၏ အရွက်များလည်း ကျရကား သင်္ကန်းတော်များပင် အေးကုန်ပါသည်။ အရပ်လေးမျက်နှာမှ လေအေးသည်လည်း တိုက်ခတ်နေ...<br> <br>စာမျက်နှာ-401 <hr> ပါလျက် ချမ်းသာစကား မိန့်ကြားတော်မူနိုင်ပါပေသည်” ဟု မင်းသား လျှောက်တင်ရာ ဘုရားရှင်က—</p> <p>“မင်းသား၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤအရာ၌ သင့်ကို ပြန်မေးမည်၊ သဘောကျသလို သင်ဖြေ၊ ဆိုမည့်စကားကို သင်မည်ပုံ ထင်သနည်း၊ ဤလောက၌ သူကြွယ်အား ဖြစ်စေ၊ သူကြွယ်သားအားဖြစ်စေ လေလုံမိုးလုံ အခင်းအကျင်း အခမ်းအနားစုံသော တိုက်အိမ်ကြီးဝယ် နှစ်သက်လောက်သော မယား ၄-ယောက်က ယုယမှုမျိုးစုံဖြင့် ပြုစုရာ ထိုသူကြွယ် ချမ်းသာစွာ အိပ်နိုင် မအိပ်နိုင်” အမေးကို “အိပ်ရပါကြောင်း” ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“ရာဂနှင့်စပ်၍ ကိုယ်စိတ် ပင်ပန်းသူသည် အအိပ်ဆင်းရဲသည်— မဟုတ်လော”၊ “ဆင်းရဲပါသည် ဘုရား” ဘုရားရှင် အမေးကို မင်းသားပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“ရာဂနှင့် စပ်၍ ပင်ပန်းသော သူကြွယ်ဖြစ်စေ၊ သူကြွယ်သားဖြစ်စေ ဆင်းရဲစွာ အိပ်ရသည်၊ ထိုရာဂကို ငါဘုရား ပယ်နုတ်ပြီးပြီ၊ နောင် ပေါ်မလာနိုင်၊ ထို့ကြောင့် ငါဘုရား ချမ်းသာစွာ အိပ်ရသည်” ဟု မိန့်ပြီး “ဒေါသ မောဟနှင့် စပ်၍ ကိုယ်စိတ် ပင်ပန်းသူများ အအိပ်ဆင်းရဲ မဆင်းရဲ” မေးတော်မူသည်။ မင်းသားလည်း “ဆင်းရဲကြောင်း” ဝန်ခံလျှောက်ထားရသည်။</p> <p>ဟတ္ထကအာဠဝက လက်ဆင့်ကမ်း ပြောင်းကာ ကြီးပွားလာရသော မင်းသားဖြစ်သည်။ ဖြစ်ရပ်နှင့် စပ်၍ ဓမ္မဒေသနာ ဖြစ်မည်ကို မြင်၍ ထိုလမ်းကြွ သစ်ရွက်ခင်း၌ ဘုရားရှင် ထိုင်နေတော်မူသည်။ မင်းသားသည်လည်း ဥပါသကာ ၅၀၀-နှင့် နံနက် စောစောထ၊ ဘုရားထံသွားရာ ဘုရားပူဇော်ဖို့ ပန်းခူးလို၍ လမ်းမကြီးမှ ထွက်၊ သွားလမ်းရောက်လာသည်။</p> <p>အန္တရဋ္ဌက- တပို့တွဲ လမကုန်မီ ၄-ရက်၊ တပေါင်းလ အစ ၄-ရက်၊ အကူးကြား ၈-ရက်ကို အန္တရဋ္ဌက အခါဟု ခေါ်သည်၊ ၄-မျက်နှာလုံးမှ လာသော လေကား ဝေရမ္ဘလေ တည်း။</p> <p>“မင်းသား၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤမင်းသားသည် လောက၌ အအိပ်အနေ ချမ်းသာဆင်းရဲသူတို့ကို မသိ၊ သိစေမည်” ဟု ဘုရားရှင် ရည်ရွယ်တော်မူပြီး တရားဒေသနာ ပွားတော်မူသည်။</p> <h3>၆-ဒေဝဒူတသုတ်</h3> <p>သေမင်းတမန် သုံးမျိုးမှာ ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် အစုဖြင့် ပြစ်မှုပြုသူ၊ အချို့သူသည် ထိုပြစ်မှုကြောင့် သေလျှင် ငရဲ၌ဖြစ်ရ၊ ငရဲထိန်းများက လက်ဆွဲပြီး ထိုသူကို<br> <br>စာမျက်နှာ-402 <hr> ယမမင်းအား ပြကြသည်— “မင်းမြတ်၊ ဤယောက်ျားသည် မိဘများ၌ သားသမီးဝတ္တရား၊ ရဟန်းတော်များ၌ လူ့ကျင့်ဝတ်များ ချွတ်ယွင်းပါသည်၊ ဘိုးဘွားစသော ကြီးသူများကိုလည်း မရိုသေပါ၊ ဒဏ်ပေးတော်မူပါ” ဟုလည်း တင်ကြသည်။</p> <p>၁။ “အမောင်ယောက်ျား၊ လူ့ပြည်မှာ ပေါ်လွင်သော ပဌမ သေမင်းတမန် ကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မမြင်ခဲ့ပါ”၊ “လူ့ပြည်မှာ ခါးကိုင်းနှေးကွေး တောင်ဝှေးအားထား တုန်ရီစွာသွားလျက် အသက် ၈၀၊ ၉၀၊ ၁၀၀ အိုနာညှင်းဆိုး သွားကျိုးဆံဖြူ အိုသူဘိုးဘွားကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မြင်ခဲ့ပါ၏”၊ “အမောင်ယောက်ျား၊ သိကြားလိမ္မာ ကြီးရင့်သည်ဖြစ်ပါလျက် ငါသည်လည်း အိုခြင်းသဘောရှိ၏၊ ရှောင်မလွတ်နိုင်၊ ယခုအခါ ကိုယ်နှုတ်စိတ်အစုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါပြုမည်၊ ဤအကြံမျိုး မဖြစ်ခဲ့ပါသလော”၊ “အရှင်၊ ကောင်းမှုပြုဖို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ပါ၊ ကျွန်ုပ်မေ့လျော့ခဲ့ပါသည်။”</p> <p>ယမမင်းအမေးကို ငရဲသား ဤသို့ဖြေဆိုပြီးနောက် ယမမင်းက— အမောင်ယောက်ျား၊ သင်မေ့ပြီး ကောင်းမှုမပြု (ပြစ်မှုသာပြုသည်)၊ ထိုမေ့လျော့ဒဏ် တန်ပြန်၍ သင့်ကို မချွတ်ပြုကြလိမ့်မည်၊ ထိုပြစ်မှုကို သင့်မိဘ ညီအစ်ကို အစ်မ နှမ ဆွေမျိုးသားချင်း စသည်တို့ ပြုသည်မဟုတ်၊ သင်သာစင်စစ်ပြုပစ်ခဲ့သည်။ ထိုပြစ်မှုကျိုးများ သင်သာ ခံစားရမည်ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>၂။ “အမောင်ယောက်ျား၊ လူ့ပြည်မှာ ပေါ်လွင်သော ဒုတိယ သေမင်းတမန် ကို သင် မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မမြင်ခဲ့ပါ”၊ “လူ့ပြည်မှာ အနာနှိပ်စက် ကျင်ကြီးကျင်ငယ် ပေရေလျက် အိပ်ရသော သူတပါးဖေးကူမှ ထနိုင်ထူနိုင် အိပ်နိုင်သော မိန်းမယောက်ျား လူနာများကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မြင်ခဲ့ပါ၏”။ “အမောင်ယောက်ျား၊ သိကြားလိမ္မာ ကြီးရင့်သည်ဖြစ်ပါလျက် ငါသည်လည်း နာခြင်းသဘောရှိ၏၊ ရှောင်မလွတ်နိုင်၊ ယခုအခါ ကိုယ်နှုတ်စိတ်အစုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါပြုမည်၊ ဤအကြံမျိုး မဖြစ်ခဲ့ပါသလော”၊ “အရှင်၊ ကောင်းမှုပြုဖို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ပါ၊ ကျွန်ုပ်မေ့လျော့ခဲ့ပါသည်။”</p> <p>ယမမင်းအမေးကို ငရဲသားဤသို့ဖြေဆိုပြီးနောက် ယမမင်းက— အမောင်ယောက်ျား.. စသည်ဖြင့် ပြစ်မှုကျိုးများ သင်သာခံစားရမည်ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>၃။ “အမောင်ယောက်ျား၊ လူ့ပြည်မှာ ပေါ်လွင်သော တတိယ သေမင်းတမန် ကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မမြင်ခဲ့ပါ”၊ “လူ့ပြည်မှာ သေပြီး ၁-ရက်၊ ၂-ရက်၊ ၃-ရက် လည်းဖြစ်သော ဖူးဖူးရောင်လျက် ရုပ်ဆင်းပျက်၍ ပြည်ပုပ်ထွက်ကာ စက်ဆုပ်ဖွယ်ကောင်း မိန်းမယောက်ျား မသာလောင်းကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မြင်ခဲ့ပါ၏”။</p> <p>စာမျက်နှာ-403 <hr> အမောင်ယောက်ျား၊ သိကြားလိမ္မာ၊ ကြီးရင့်သည်ဖြစ်ပါလျက် ငါသည်လည်း သေခြင်းသဘောရှိ၏၊ ရှောင်မလွတ်နိုင်၊ ယခုအခါ ကိုယ်နှုတ်စိတ်အစုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါပြုမည်၊ “ဤအကြံမျိုး မဖြစ်ခဲ့ပါသလော”<br> “အရှင်၊ ကောင်းမှုပြုဖို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ပါ၊ ကျွန်ုပ်မေ့လျော့ခဲ့ပါသည်”</p> <p>ယမမင်း၏အမေးကို ငရဲသား ဤသို့ ဖြေဆိုပြီးနောက် ယမမင်းက— အမောင်ယောက်ျား စသည်ဖြင့် ပြစ်မှုကျိုးများ သင်သာခံစားရမည်ဟု ဆိုလိုက်သည်။ တတိယသေမင်းတမန်နှင့်စပ်၍ ငရဲသားကို ယမမင်းမေးစစ်ပြီးနောက် ဆိတ်ဆိတ်နေစဉ် ထိုယောက်ျားကို ငရဲထိန်းများက အောက်ပါအတိုင်း နှိပ်စက်ကြသည်။</p> <p>၁။ လက် ၂-ဘက် ခြေ ၂-ဘက် ရင်အလယ်၌ လောလောပူသော သံစို့ကိုရိုက်နှက်ခြင်းဟူသော အနှောင်အဖွဲ့ ၅-မျိုး ကြမ္မာဆိုးကို ပြုကြသည်၊ ထိုသံစို့ ၅-ချက် နှက်ရာနေရာတို့၌ ထိုယောက်ျားသည် ကျင်နာစပ်ရှား ပြင်းထန်သော ဝေဒနာများကို ခံစားရသည်၊ ပြစ်မှုကံမကုန်သေးသမျှ မသေသေးပေ။</p> <p>၂။ ထိုသူကို ငရဲထိန်းများက ဆွဲငင်ပြီး ဓားမကြီးများဖြင့် ခုတ်ကြသည်၊ ဆင်းရဲစွာခံစားရပုံ၊ ကံမကုန်သမျှ မသေသေးပုံ၊ အလားတူပင်။</p> <p>၃။ စောက်ထိုးမိုးမျှော်ဆွဲကာ ပဲခွပ်များဖြင့် ခုတ်ရွှေကြသည်။<br> ၄။ ရထားမှာတပ်၍ မီးလောင်မြေပြင်၌ အခေါက်ခေါက် မောင်းနှင်ကြသည်။<br> ၅။ အလျှံပြောင်ပြောင် မီးတောင်ကြီးသို့ တက်စေ ဆင်းစေကြသည်။</p> <p>၆။ စောက်ထိုးမိုးမျှော်ဆွဲကာ မီးလျှံထိန်ညီး သံအိုးကြီး၌ ပစ်ချကြသည်။ ထိုသူသည် ထိုသံအိုးကြီး၌ အမြှုပ်ထလျက် ကျက်ကာ တကြိမ်ပေါ် တကြိမ်မြုပ် တကြိမ်ဖီလာမျောသည်၊ ထိုသံအိုးကြီး၌ ထိုယောက်ျားသည် ကျင်နာစပ်ရှား ပြင်းထန်သော ဝေဒနာများကို ခံစားရသည်၊ ပြစ်မှု ကံမကုန်သေးသမျှ မသေသေးပေ။</p> <p>၇။ ထိုသူကို ငရဲထိန်းများက အဝီစိငရဲကြီး ၌ ပစ်ချကြပြန်သည်။ အဝီစိငရဲကြီးကား ၄-ထောင့်ရှိ၍ တံခါး ၄-ပေါက်ရှိသည်၊ ညီညာစွာ သံတံတိုင်းကာ သံပြားမိုးထားသည်။ သံမြေပင်မှာ မီးလျှံပြောင်ပြောင် တောက်လောင်နေသည်။ မီးလျှံချင်းစပ်ကာ ထက်ဝန်းကျင် ယူဇနာတရာ အနှံ့ တည်နေသည်...ပိန့်။</p> <p>ယမမင်းရှေးက ကြံစည်ခဲ့ပုံမှာ— “ဤလောက၌ လူများစွာတို့သည် ဤမျှလောက် ယုတ်မာမှုပြုသူမှန်သမျှ ဤသို့ထူးပြား ကံကြမ္မာများ အပြုခံကြရသည်၊ ငါလူဖြစ်၍ ဘုရားလည်းပွင့်လျှင် ဘုရားကို ဆည်းကပ်ရ၍ ငါ့အား ဘုရားရှင်တရားဟောလျှင် ငါလည်း တရားသိလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-404 <hr> ကြံစည်ဖူးသည်။ ထိုယမမင်း၏အကြံကို ရဟန်းပုဏ္ဏား သူတပါးပြောသံကို ကြားရ၍ ငါဟောသည်မဟုတ်၊ ငါကိုယ်တိုင် ထင်ရှားစွာသိမြင်၍ သိမြင်သည့်အတိုင်း ဟောသည်—မိန့်။</p> <p>သေမင်းတမန်များ နှိုးဆော်ပါလျက် မေ့လျော့နေသူများသည် ယုတ်နိမ့်သော ငရဲကျကာ ကာလရှည်ကြာ စိုးရိမ်ပူဆွေးကြရသည်။ ဤလောက၌ ကိလေသာကင်းကွာ သူတော်စင်တို့ကား တမန်သေမင်း နှိုးဆော်ခြင်းကြောင့် အရိယဓမ္မ၌ တရံတခါမျှ မမေ့လျော့ကြပါ။</p> <p>သူတော်ကောင်းတို့သည် ဘဝ၌ ဥပါဒါန်၏ ဘေးကိုရှုမြင် မခင်မင်ရကား ဖြစ်သေကင်းရာ နိဗ္ဗာန်၌ ကျွတ်လွတ်ကြသည်။ မေ့လျော့မရှိ ချမ်းသာရှိကြ၊ ယခုဘဝ၌ပင် ကိလေစင်ဝေး ရန်ဘေးလွန်မြောက် သူတော်ကောင်းမှန်သမျှ ဒုက္ခလုံးစုံ လွန်မြောက်ကြကုန်သည်—မိန့်။</p> <p>ဒေဝဒူတ- သေမင်းတမန် သူအို သူနာ သူသေတို့သည် ထိတ်လန့်မှု ဖြစ်စေတတ်ရကား၊ “ယခုပင် သေခြင်းအနီးအပါး သင်သွားရတော့မည်” ဟု နှိုးဆော်သလိုဖြစ်၍ သေမင်းတမန်မည်သည်၊ တနည်း တန်ဆာဆင်ငြား နတ်တပါးသည် ကောင်းကင်မှာ တည်၍ “ဘယ်နေ့သင်သေမည်” ဟု ဆိုလျှင် ထိုနတ်စကား ယုံကြည်အပ်သလို သူအို သူနာ သူသေများ မြင်ရလျှင်လည်း “သင်လည်း ဤသဘောပင်” ဟု နှိုးဆော်သလို ဖြစ်သည်၊ သူအိုစသည်တို့၏ ထိုစကား အမှန်သာဖြစ်ရကား နတ်ပြောသည်နှင့် တူတော့သည်၊ ဤသို့ နတ်နှင့်တူသော တမန်ဖြစ်၍လည်း ဒေဝဒူတမည်သည်။</p> <p>တနည်း- ဘုရားလောင်းမှန်သမျှ၊ သူအို သူနာ သူသေ ရဟန်းများကိုမြင်မှ ထိတ်လန့်ပြီး တောထွက် ရဟန်းပြုကြသည်၊ ဤသို့လျှင် စင်ကြယ်သောနတ်တို့၏ တမန်ဖြစ်၍လည်း ဒေဝဒူတ မည်သည်။</p> <p>ငရဲထိန်းရှိ-မရှိ- ငရဲထိန်းမရှိ၊ ယန္တရားရုပ်ကဲ့သို့ ကံကသာပြုဖွယ်ကိစ္စ ပြုစေသည်ဟု အချို့ ထေရ်များ မိန့်ဆိုကြသည်။ “အတ္ထိ နိရယေ နိရယပါလာတိ၊ အာမန္တာ။ အတ္ထိစ ကာရုဏိကမ္မာ” စသောနည်းဖြင့် အဘိဓမ္မာ၌ ငရဲထိန်းမရှိ ဟူသော ထိုစကား ပယ်ပြီးသားဖြစ်သည်၊ လူ့ပြည်၌ ရာဇဝတ်သားကို နှိပ်စက် ကွပ်မျက်သူများ ရှိသလို ငရဲပြည်၌လည်း ငရဲထိန်းရှိသည်သာ။</p> <p>ယမမင်း ဟူသည် သူတော်ကောင်း ဝေမာနိက ပြိတ္တာမင်း ဖြစ်သည်၊ နတ်ဗိမာန်၌ ပဒေသာပင် ဥယျာဉ် ကချေသည် စသော စည်းစိမ်အားလုံးကို တခါတခါ ခံစား၍ တခါတခါ မကောင်းသောကံကျိုးကို ခံစားရသည်။ တရားရှိမင်းဖြစ်၍ တဦးတည်းမဟုတ်၊ တံခါး ၄-ပေါက်မှာ ၄-ဦးရှိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-405 <hr> သူအိုညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ်- မောင်တို့ကြည့်ကြ၊ ငါလည်း သင်တို့လို နုပျိုစဉ်က အားခွန်ဗလ ပြည့်ဝလျင်မြန်ခဲ့သည်၊ ယခုငါ့မှာ ထိုအားအစုံ ကုန်ခဲ့ပြီ၊ လက်ခြေရှိငြား၊ ကိစ္စမပြုတော့နိုင်၊ အအိုမလွတ်၍ ဤပုံဖြစ်ရသည်၊ ငါသာမဟုတ်၊ သင်တို့လဲ အအိုမလွတ်၊ ငါ့အပေါ်မှာလို သင်တို့အပေါ်လဲ အအိုရောက်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မအိုခင် ကောင်းမှုပြုကြ ဆိုရာကျသည်။</p> <p>သူနာညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ်- မောင်တို့ကြည့်ကြ၊ ငါလဲ သင်တို့လို ရောဂါကင်းခဲ့သည်၊ ယခု ငါ့မှာ အနာနှိပ်စက်၍ မိမိကျင်ကြီး ကျင်ငယ်၌ နစ်မျောကာ ထမရပါ၊ လက်ခြေရှိငြား ကိစ္စများ မပြုတော့နိုင်၊ အနာမလွတ်၍ ဤပုံဖြစ်ရသည်။ ငါသာမဟုတ်၊ သင်တို့လဲ အနာမလွတ်၊ ငါ့အပေါ်မှာလို သင်တို့အပေါ်လဲ အနာရောက်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မနာခင်ကောင်းမှုပြုကြ— ဆိုရာကျသည်။</p> <p>သူသေညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ်- မောင်တို့၊ သုသာန်၌ပစ်ထား၍ ဖူးရောင်ခြင်း စသည်သို့ရောက်သော ငါ့ကိုကြည့်ကြ၊ အသေမလွတ်၍ ဤပုံဖြစ်ရသည်၊ ငါသာမဟုတ်၊ သင်တို့လဲ အသေမလွတ်ကြ၊ ငါ့အပေါ်မှာလို သင်တို့အပေါ်လဲ အသေရောက်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မသေခင် ကောင်းမှုပြုကြ— ဆိုရာကျသည်။</p> <p>သေမင်းတမန် အစစ်ခံခွင့်ရသူ မရသူ- ပြစ်မှုများသူမှာ ငရဲတိုက်ရိုက်ကျ၍ ပြစ်မှုနည်းသူသာ စစ်ဆေးခံခွင့်ရသည်။ ဥစ္စာထုပ်နှင့် လက်ဆုပ်မိသော ခိုးသူကို တရားရုံးမရှိသကဲ့သို့တည်း။ ပြစ်မှုနည်းသူများမှာ မိမိဘာသာ ဓမ္မတာအားဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ တချို့သတိပေးလျှင်သော်လည်းကောင်း ကုသိုလ်သတိရကြသည်။</p> <p>မိမိဘာသာ သတိရသူများ- ဒီဃဇယန္တ မည်သော ကျေးတောသားကား သုမနတောင်ကျောင်းတိုက် စေတီဝယ် အဝတ်နီတံခွန်ပူဇော်ဖူးသည်။ နောက်ငရဲငယ်၌ ဖြစ်လတ်သော် မီးလျှံအသံကို ကြားကြားချင်း သူပူဇော်ခဲ့သောတံခွန်ကို သတိရကာ နတ်ပြည်ရောက်သွားသည်။ သားပဉ္စင်းအား ပုဆိုးသစ်လှူသောဖခင်သည်လည်း သေခါနီး ပြတ်ပြတ်အသံ၌ အာရုံယူမိသည်။ ငရဲငယ်သို့ကျရာတွင် မီးလျှံအသံဖြင့် ထိုအဝတ်ကို သတိရကာ နတ်ပြည်ရောက်သွားသည်။</p> <p>သတိပေးမှ သတိရသူ- မိမိဓမ္မတာအားဖြင့် သတိမရလျှင် သေမင်းတမန် ၃-မျိုးမေးသည်၊ အချို့ သူအိုဖြင့်ပင် အမှတ်ရ၊ အချို့ သူနာ သူသေပါမေးမှ အမှတ်ရသည်၊ ၃-မျိုးလုံးမေးပါလျက် အမှတ်မရလျှင် ယမမင်းကိုယ်တိုင် သတိရအောင် ကူပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-406 <hr> ယမမင်း အမျှဝေကျိုး- မြလေးပန်းအိုးဖြင့် မဟာစေတီကိုပူဇော်ပြီး မင်းအား အမျှဝေထားသော အမတ်တဦး အကုသိုလ်ကံကြောင့် ငရဲကျ၊ ယမမင်းထံရောက်လာသည်။ သေမင်းတမန် ၃-ဦးလုံးတို့ဖြင့် ကုသိုလ်ကို သတိမရသဖြင့် ယမမင်းကိုယ်တိုင်ကြည့်ရာ မြင်ပြီး “မဟာစေတီကို ပန်းဖြင့် ပူဇော်စဉ်က ငါ့အားပင် သင် အမျှဝေခဲ့သည်မဟုတ်လော” ဟု အမှတ်ရစေမှ ကုသိုလ်အာရုံပြုကာ နတ်ပြည်သွားသည်။ ယမမင်းကိုယ်တိုင် ကြည့်ရှုမမြင်လျှင် “ဤသတ္တဝါကား ဆင်းရဲကြီးကို ခံရတော့မည်” ဟု နှလုံးသွင်းကာ ဆိတ်ဆိတ်နေလိုက်သည်။</p> <p>ငရဲသား၌ သံစို့ ၅-ချက်နှက်- ၃-ဂါဝုတ်ခန္ဓာကိုယ်ရှိသော ငရဲသားသည် ရဲရဲညီးသော သံမြေပြင်ဝယ် ပက်လက်အိပ်စေကာ ထန်းလုံးမျှရှိသော သံစို့များ ၅-နေရာရိုက်သွင်းခံရသည်။</p> <p>ဓားမနှင့် ပဲခွပ်- ဓားမကြီးမှာ အိမ်အမိုးတဘက်စာမျှရှိ၍ ခုတ်ရသဖြင့် ထွက်သောသွေးမှာ ချောင်းစီးရုံမက မြစ်ရေမျှများသည်၊ ပေကြိုးဖြင့်တိုင်းကာ သစ်ရွှေ သကဲ့သို့ ရှစ်မြှောင့် ခြောက်မြှောင့် ရွှေကြ၏။ ပဲခွပ်မှာလည်း ဗန်းစကောကြီးမျှ ရှိသည်။</p> <h3>၇-စတုမဟာရာဇသုတ်</h3> <p>လဆန်း၊ လဆုတ် ၈-ရက်နေ့၌ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦး၏ အလုပ်အကျွေးနတ်များသည် “ဤလူ့ပြည်၌ လူများသည် မိဘ၌ ဝတ္တရား၊ ရဟန်းတော်များ၌ ဝတ္တရားများကို ပြုကြပါ၏လော၊ ဘိုးဘွားစသော ကြီးသူတို့ကို ရိုသေကြပါ၏လော၊ ဥပုသ်သီတင်း ကျင့်သုံးကြပါ၏လော၊ အကြိုအပိုနှင့်တကွ ဥပုသ်သီတင်း ကျင့်သုံးကြပါ၏လော၊ ကောင်းမှုများ ပြုကြပါ၏လော” ဟူ၍ ဤလောကကို လှည့်လည်စုံစမ်းကြသည်။ လဆုတ် ၁၄-ရက် လကွယ်နေ့၌ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦး၏သားများ၊ လဆန်း ၁၅-ရက် ဥပုသ်နေ့၌ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးကိုယ်တိုင် အလားတူပင် ဤလောကကို လှည့်လည်စုံစမ်းကြသည်။</p> <p>ဤလူ့ပြည်၌ ကျင့်ဝတ်ပြည့်စုံသူလူများ နည်းပါးလျှင် နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးတို့သည် ထိုအကြောင်းကို သုဓမ္မာသဘင်၌ စည်းဝေးရောက်လာသော တာဝတိံသာနတ်များအား ပြောကြားကြသည်၊ ထိုအခါ “နတ်ပြည်ဆုတ်ယုတ်၍ အပါယ်လေးဘုံ စည်ကားတော့မည်” ဟု တာဝတိံသာနတ်များ စိတ်ပင်ပန်းကြသည်။ ကုသိုလ်ရှင်များ၍ များကြောင်းကို တင်ပြသောအခါကား “နတ်ပြည်စည်ကား၍ အပါယ်လေးဘုံ ဆုတ်ယုတ်တော့မည်” ဟု တာဝတိံသာနတ်များ ဝမ်းသာကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-407 <hr> ရှေးအခါက သိကြားမင်းသည် တာဝတိံသာနတ်များကို သိစေလိုရကား ထိုအချိန်၌ “ငါနှင့်တူသူ ဖြစ်လိုသူသည် လဆန်း လဆုတ် ၁၄-ရက်၊ ၁၅-ရက်၊ ၈-ရက်နေ့များ၌လည်းကောင်း၊ အလွတ်ရက်ရှည်နေ့များ၌လည်းကောင်း အင်္ဂါ ၈-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ဥပုသ်ကို ကျင့်သုံးဆောက်တည်ရမည်” ဟူသောဂါထာကို ရွတ်ဆိုခဲ့သည်။</p> <p>ထိုဂါထာကို သိကြားမင်း ရွတ်ဆိုသည်မှာ မကောင်း၊ မှားသည်၊ သိကြားမင်းမှာ ရာဂ ဒေါသ မောဟ မကင်းသေး၊ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း စသည်ကို မကင်းသေးသောကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <p>ရဟန္တာဖြစ်သော ရဟန်းအားသာ “ငါနှင့်တူသူ ဖြစ်လိုသူသည် လဆန်း လဆုတ် ၁၄-ရက်၊ ၁၅-ရက်၊ ၈-ရက်နေ့များ၌လည်းကောင်း၊ အလွတ်ရက်ရှည်နေ့များ၌ လည်းကောင်း၊ အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိသော ဥပုသ်ကို ကျင့်သုံးဆောက်တည်ရမည်” ဟူသော ဤဂါထာကို ရွတ်ဆိုသင့်သည်၊ သင့်ပုံမှာ ထိုရဟန္တာရဟန်းသန္တာန်ဝယ် ရာဂ ဒေါသ မောဟ ကင်းပြီး ပဋိသန္ဓေနေခြင်း စသည်တို့ ကင်းပြီးသောကြောင့်ဖြစ်သည်...မိန့်။</p> <p>သိကြားမင်းအစီအစဉ်- သိကြားမင်းက နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးကို “နေ့ ၈-ရက်မှာ လူ့ပြည်လှည့်၊ ကုသိုလ်ရှင်များ၏ အမျိုးအမည်ယူလာကြ” ဟု မိန့်ရာ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးပြန်သွား၊ သူတို့အမတ်များကို “ရွှေပြားမှာ ရေးယူခဲ့ကြ” ဟု ထပ်ဆင့်ခိုင်းသည်။</p> <p>အကြိုအပိုနှင့်တကွ ဥပုသ်- တလ ၈-ကြိမ် အဋ္ဌဂံဥပုသ်ကို ကျင့်သုံးကြရာ လဝက် ၄-ဥပုသ်တွင် ပဉ္စမီဥပုသ်၏အကြိုကား ၄-ရက်၊ အပို ၆-ရက်။ အဋ္ဌမီဥပုသ်၏ အကြိုကား ၇-ရက်၊ အပိုကား ၉-ရက်နေ့။ စတုဒ္ဒသီဥပုသ်၏အကြိုကား ၁၃-ရက် (အပိုမရှိ)၊ ပန္နရသီဥပုသ်၏ (အကြိုမရှိ) အပိုကား အထက်တရက်နေ့တည်း၊ ယင်းအားလုံးကို ပဋိဇာဂရဥပုသ် ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ကောင်းမှုများ ပြုကြပါ၏လော- သရဏဂုံယူ အမြဲသီလစောင့်၊ ပန်းလှူ၊ တရားနာ၊ ဆီမီးတထောင်တင်လှူ၊ ကျောင်းဆောက်ခြင်းစသော ကောင်းမှုများပြုခြင်း။</p> <p>ဒေသခံနတ်များတာဝန်- နတ်မင်းကြီး ၄-ဦး၏ အမတ်များလာကြလျှင် ဒေသခံနတ်များက လက်ဆောင်ယူကာ ဆက်ကြရ၏၊ အမတ်များအမေးကို ဒေသခံနတ်များက “ဤရွာမှာ ဤသူများ ကုသိုလ်ပြုကြပါသည်” ဟု တင်ကြရသည်၊ ထိုကုသိုလ်ရှင်များ၏ အမျိုးအမည်ရေးပြီး အမတ်များ အရပ်တပါးသွားကြသည်။ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးနှင့် အမတ်များ သားများ အားလုံးပင် ကုသိုလ်ရှင်စာရင်းကို ရွှေပြားမှာသွင်းကြ၊ ထိုရွှေပြားပမာဏကြည့်၍ ကုသိုလ်ရှင်နည်းများ သိကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-408 <hr> ရှေးအခါက သိကြားမင်း မိမိ၏ သိကြားမင်းဖြစ်ခဲ့ချိန်ကို ရည်၍ ဘုရားရှင်မိန့်သည်၊ တဦး၏အလိုကိုယူ၍ မိန့်သည်ဟု တနည်းဆိုသင့်သည်။</p> <p>အလွတ်ရက်ရှည်နေ့များ၌ ဥပုသ်- ဝါတွင်း ၃-လလုံး မတတ်နိုင်လျှင် သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် ၁-ရက်မှ တန်ဆောင်မုန်း လပြည့်အထိ တလ၊ မတတ်နိုင်လျှင် သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် တရက်မှ လကွယ်ထိ လဝက် မပြတ်စောင့်သော ဥပုသ်တည်း၊ ပါဋိဟာရိယပက္ခဥပုသ် ခေါ်သည်။</p> <p>သီတင်း- သည် သိကြားမင်း ဥပုသ်၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို သိ၍ နတ်စည်းစိမ်စွန့်ကာ တလ ၈-ကြိမ် ဥပုသ်စောင့်သည်။ ထို့ကြောင့် ငါလိုသိကြားဖြစ်လိုလျှင် ဥပုသ်စောင့်ကြဟု ညွှန်ကြားသည်၊ ဥပုသ်ဂုဏ်ကား သိကြားစည်းစိမ်သာမက နိဗ္ဗာန်ထိ စွမ်းနိုင်၍ ရဟန္တာအရှင်မြတ်က ငါလိုဖြစ်လိုလျှင် ဥပုသ်ကျင့်သုံးကြဟု မိန့်မှ အဓိပ္ပာယ်မှန်သည်။</p> <h3>၉-သုခုမာလသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ ငါဘုရားကား ဆင်းရဲမတွေ့ အလွန်နူးညံ့သိမ်မွေ့လွန်းသည်၊ ငါ့ခမည်းတော် နန်းတော်၌ ကြာညိုစိုက်ရေကန်၊ ပဒုမ္မာကြာစိုက်ရေကန်၊ ပုဏ္ဍရိုက်ကြာစိုက်ရေကန် ဟု ရေကန် ၃-လုံး ငါ့အတွက်သာ ပြုထားကြသည်။ ငါသည် အလွန်နူးညံ့သိမ်မွေ့သော ကာသိကတိုင်းထွက် စန္ဒကူးခေါင်းပေါင်း၊ အင်္ကျီ၊ ပုဆိုး၊ အပေါ်ရုံများကိုသာ သုံးဆောင်သည်။ အအေး အပူ စသည် မထိရန် နေ့ရောညပါ ငါ့အား ထီးဖြူ မိုးထားသည်။</p> <p>ဆောင်း နွေ မိုး ရာသီအလိုက် စံမြန်းရန် ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်၌ တဆောင်လျှင် ၄-လစီ မိန်းမချည့်သာ တီးမှုတ်အပ်သော တူရိယာတို့ဖြင့် ပြာသာဒ်အောက်မဆင်းဘဲ စံပယ်မွေ့လျော်ရသည်။ သူတပါးအိမ်များမှာ အလုပ်သမားများအား ပအုံးရည်ဟင်း ဆန်ကွဲထမင်းပေးသော်လည်း ငါ့ခမည်းတော်နန်းတော်မှာ အလုပ်သမားများအား သလေးဆန် သားပြွမ်းထမင်းကို ကျွေးမွေးသည်။</p> <p>ဤသို့သောတန်ခိုး၊ ဤသို့သောဆင်းရဲမတွေ့ အလွန်သိမ်မွေ့ခြင်းနှင့်ပြည့်စုံသောငါ့အား “အကြားအမြင်နည်းသော ပုထုဇဉ်သည် မိမိကိုယ်တိုင်က အို နာ သေ သဘောရှိသူ၊ သဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်သူဖြစ်ပါလျက် အို နာ သေသူကိုမြင်သော် မိမိကိုယ်ကို သတိမရဘဲသာ ငြီးငွေ့စက်ဆုပ်တတ်သည်။ ငါသည်လည်း အို နာ သေခြင်းသဘောရှိသူ၊ သဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်သူ ဖြစ်ပါလျက် ငြီးငွေ့စက်ဆုပ်ခြင်းကား မသင့်လျော်” ဟု အကြံဖြစ်သည်၊ ဤသို့ဆင်ခြင်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-409 <hr> ထိုငါ့အား အရွယ်နုပျိုခြင်းကြောင့် ယင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်တက်ခြင်း၊ ရောဂါကင်းခြင်းကြောင့် ယင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်တက်ခြင်း၊ အသက်ရှည်ခြင်းကြောင့် ယင်းကို စွဲ၍ဖြစ်သော မာန်တက်ခြင်းများသည် အချင်းခပ်သိမ်း ပျောက်ငြိမ်းသည်။</p> <p>မာန်ယစ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ အရွယ်နုပျိုခြင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်ယစ်ခြင်း၊ ရောဂါကင်းခြင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်ယစ်ခြင်း၊ အသက်ရှည်ခြင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်ယစ်ခြင်းတို့ဖြစ်သည်။ ယင်း မာန် ၃-မျိုးယစ်သော အကြားအမြင်နည်းသူ ပုထုဇဉ်သည် ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုများကိုပြု၏၊ ထိုပြစ်မှုကြောင့် သေလျှင် ငရဲရောက်ရသည်၊ ယင်းမာန် ၃-မျိုးယစ်သော ရဟန်းသည်လည်း သိက္ခာချ၍ လူထွက်သည်—ပိန့်။</p> <p>အို နာ သေ သဘောရှိ ပုထုဇဉ်များသည် ထိုသဘောများရှိပါလျက် သူတပါးကို စက်ဆုပ်ကြသည်။ ဤသဘောရှိသော သတ္တဝါများ၌ ငါ့အား စက်ဆုပ်ခြင်းသဘောသည် မသင့်။</p> <p>ဤသို့ ဆင်ခြင်လေ့ရှိသော ငါသည် နိဗ္ဗာန်ကို မြင်သိ၍ မာန်ယစ်ခြင်းအလုံးစုံကို လွန်မြောက်ပြီးဖြစ်သည်၊ ဝဋ်လွှတ်ရာ နိဗ္ဗာန်၌ ဘေးမရှိဟုရှု၍ နိဗ္ဗာန်ကို ဘေးမရှိဟု မြင်သော ထိုငါ့အား အားထုတ်မှုဖြစ်ပြီ၊ ယခုအခါ ကာမဂုဏ်တို့ကို ငါမမှီဝဲထိုက်ပြီ၊ အကျင့်မြတ်လျှင် အားထားရာရှိသည်ဖြစ်၍ မဆုတ်နစ်တော့ပေ။</p> <p>ဘုရားလောင်းဆင်းရဲကင်းချိန်- ကပိလဝတ်ပြည် ဖြစ်ချိန်မှစ၍ ဘုရားလောင်း ဆင်းရဲကင်းပုံ ဟောပြသည်။ ပါရမီဖြည့်စဉ်က ဘုရားလောင်းဒုက္ခကား အဆုံးမရှိ၊ ကြီးလှ၏။ မင်းသား ၇-နှစ်အရွယ် ခမည်းတော်အမေးအရ “ကလေးများ ရေကစားမှု ကြိုက်သည်” ဟု အမတ်များ လျှောက်ကြသဖြင့် ဆည်မြောင်းဆိုင်ရာများကို ရေကန်နေရာ ရွေးစေသည်။</p> <p>ဝိသုကြုံ၏ ရေကန်များ- ထိုအကြောင်း သိကြားမင်းသိ၍ “ဘုရားလောင်းအတွက် နတ်ရေကန်သာ သုံးဆောင်သင့်သည်” ကြံပြီး ဝိသုကြုံခေါ်ကာ— “ညွန်မရှိရ၊ ရတနာ ၇-ပါးဖြင့် ပြုအပ်သော တံတိုင်းကာ၊ စောင်းတန်းလှေကား၊ လက်ရန်း၊ ရွှေ ငွေ ပတ္တမြား အခင်းရှိစေ၊ ရွှေငွေစသည် လှေများ၊ ရွှေလှေ၌ ငွေပလ္လင်ထား၊ ရေသွန်ခွက်ပါ ပတ္တမြား သန္တာစသည်နှင့် ပြီးအောင်စီစဉ်၊ ကြာမျိုးငါးပါး ဖုံးလွှမ်းသော ရေကန်များဖြစ်စေ” ဟု မိန့်သဖြင့် ထိုအမိန့်အရ ညချင်းပြီး (ယူထားသော ရေကန်နေရာများမှာ) ရေကန်များ ဖန်ဆင်းလိုက်သည်။</p> <p>ညွန်မရှိရအမိန့်- ရေကန်တွင်း၌ ရွှေလှေငယ်စသည်များချ၊ ညွန်အပြည့်ထား၊ ပဒုမ္မာကြာများပေါက်အောင် ဓိဋ္ဌာန်သည်၊ ကြာဝတ်မှုန်များတက်၍ ရေအပြင်ဖုံးကာ<br> <br>စာမျက်နှာ-410 <hr> ရွှေ့ရှားကြပုံ အလုံးစုံဖန်ဆင်းပြီးမှ နတ်ပြည်ပြန်သည်။ နံနက်လင်းသော် ရေကန်ကြီးများကို မြင်သူများက မင်းကြီးအား သွားလျှောက်ထားကြ၊ ပရိသတ်နှင့်တကွ မင်းကြီးကြွလာကြည့်ရှုသည်။ “ငါ့သားဘုန်းက နတ်များဖန်၍ ရေကန်အသင့် ကြာအသင့်” ဟု ဆိုကာ ဝမ်းသာသွား၏၊ ထိုအချိန်မှစ၍ ဘုရားလောင်း ရေကစားတော့သည်။</p> <p>ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်- ဘုရားလောင်း ၁၆-နှစ် အရွယ်ရောက်သော် မင်းကြီးသည် လက်သမားများခေါ်၊ နေ့ကောင်းရက်သာရွေးပြီး မြေအသစ်၌ သားတော်စံရန် ပြာသာဒ်များ ဆောက်ခိုင်းသည်။</p> <p>ရမ္မ- ဆောင်းပြာသာဒ်ဆောင် ဘုံ ၉-ဆင့်ရှိ၍ အပူငွေ့ရအောင် ဘုံများကို အနိမ့်စီစဉ်သည်၊ တံခါးပြတင်းများလုံခြုံစေကာ အလျှံတောက်သော မီးပန်းချီကားများ ဆွဲထား၏၊ မြေအခင်း ကန့်လန့်ကာ မျက်နှာကြက် အဝတ်အစားအားလုံး သက္ကလတ် ကမ္ဗလာထည်များဖြစ်သည်၊ အပူငွေ့ရအောင် နေ့ပြတင်းဖွင့်၍ ညပိတ်ထားသည်။</p> <p>သုရမ္မ- နွေပြာသာဒ်ဆောင် ဘုံ ၅-ဆင့်ရှိ၍ အအေးဓာတ်ရအောင် ဘုံဆင့်မြင့်မြင့် ကျယ်ကျယ်စီစဉ်သည်၊ တံခါးပြတင်းများ အလွန်မစေ့စပ်ဘဲ အပေါက် သံဇကာတပ်ထားသည်၊ ပန်းချီကားများ၌ ကြာမျိုးစုံရေးထား၏၊ မြေအခင်း ကန့်လန့်ကာ စသည် အားလုံး ဘွဲ့ဖြူပါးလွှာ ပဒုမ္မာထည်များသာတည်း၊ လေသောက်ပြတင်းများအနီးဝယ် အိုးသစ်များ၌ ရေထည့်ကာ ကြာစသည်များ စိုက်ထားသည်၊ နေရာတိုင်းဝယ် ရေစက်ဆင်၍ မိုးရွာသလို ရေအလျဉ်များထက် ကျသည်။ ပြာသာဒ်တွင်းနေရာအနှံ့ နံ့သာညွန်ပြည့်သော စည်ပိုင်း ပီပါများထား ကြာပန်းများစိုက်ထားသည်၊ ပြာသာဒ်ထက်၌ ကျွဲရေပြားခြောက်များကို ဖြန့်ပြီး ယန္တရားဖြင့် အမိုးပြင်ရောက် ကျောက်များတင်လွှတ်ရကား သားရေ၌ ကျောက်လိမ့်ကျသံသည် မိုးချုန်းသံဟုပင် ထင်ရသည်၊ တံခါးပြတင်းများကို နေ့ပိတ်၍ ညဖွင့်ထားသည်။</p> <p>သုဘ- မိုးပြာသာဒ်ဆောင် ဘုံ ၇-ဆင့်ရှိ၍ အအေးအပူ ၂-မျိုးရအောင် ဘုံဆင့်များ မနိမ့်မမြင့်ထားသည်၊ တံခါးပြတင်းများကိုလည်း အချို့လုံခြုံစွာ၊ အချို့ဖွင့် ဇာပေါက်တပ်ထား၏၊ ပန်းချီမှုကိုလည်း အချို့နေရာမှာ မီးပုံ၊ အချို့နေရာမှာ ရေကန်ရေးဆွဲသည်၊ မြေအခင်း စသည်များမှာ သက္ကလတ်ကမ္ဗလာ ပါးလွှာဘွဲ့ ၂-ခုရောလျက် တံခါးအချို့ နေ့ဖွင့် ညပိတ်ကာ အချို့ကို နေ့ညပိတ်သည်၊ ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်လုံး အမြင့်ပမာဏ တင့်တယ်ပုံပါ တူကြ၍ ဘုံဆင့်သာထူးသည်။</p> <p>အထင်သာရှိပြီး အခြင်းမရှိ၍ သမက်မတော်လို- ပြာသာဒ်များ ပြီးလတ်သော် ခမည်းတော်မင်းကြီးသည် “ငါ့သားတော် အရွယ်ရောက်လာပြီ၊ ထီးဆောင်းစေကာ.<br> <br>စာမျက်နှာ-411 <hr> မင်း၏ စည်းစိမ်ကျက်သရေကို ငါကြည့်ရှုတော့မည်” ဟုကြံကာ ဆွေမျိုး-သောင်း သာကီဝင်မင်းအပေါင်းထံသို့ “အရွယ်ရောက်လာသော ငါ့သားတော်ကို မင်းအဖြစ် တင်မြှောက်တော့မည်၊ သင်တို့နန်းများမှာ အရွယ်ရောက်နေသော သမီးကညာများကို ဤငါ့နန်းတော်သို့ ပို့ဆက်ကြလေ” သဝဏ်လွှာများပို့လိုက်သည်။</p> <p>သာကီဝင်မင်းများသည် သတင်းကြားလျှင်ပင် “သိဒ္ဓတ္ထမင်းသားသည် ကြည့်ကောင်းရှုသာ ရုပ်အဆင်းအားလုံးမှာ ပြည့်စုံပါသော်လည်း ဘာပညာမျှမတတ်၊ သားမယား ကျွေးမွေးနိုင်စွမ်းမရှိ၊ ငါတို့ သမီးမပေးနိုင်” ငြင်းဆန်ကြသည်။</p> <p>လေးကြိုးတီးရုံဖြင့်ပင် သမီးပေးလိုကြပြီ- ခမည်းတော်မင်းကြီး ထိုအကြောင်းကိုကြား၍ သားတော်ထံသွား မိန့်ကြားရာ ဘုရားလောင်းက “ဘယ်အတတ်ပညာ ပြသင့်ပါသလဲ ခမည်းတော်” ဟု တင်လျှောက်သည်။ “ယောက်ျား ဗိုလ်ခြေ တထောင်တင်ရချရသော လေးအတတ်ကို ပြသင့်သည်သားတော်” ဟု မိန့်သဖြင့် “သို့ဖြစ်လျှင် ယင်းလေးကို ဆောင်ယူတော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်တင်ချက်အရ မင်းကြီး ယူဆောင်စေ၍ ရောက်လာသော ဗိုလ်ခြေ တထောင် တင်ချရသော လေးကို ဘုရားလောင်းသည် ပလ္လင်ထက်၌ တင်ပလ္လင်ခွေလျက် လေးကြိုးကို ခြေမ၌ ရစ်ပတ်ဆွဲငင်ပြီး ခြေမတချောင်းဖြင့် ပစ်တင်ပြီးလျှင် လက်ဝဲလက်ဖြင့် လေးကိုင်းကိုင်၊ လက်ယာလက်ဖြင့် လေးကြိုးကိုဆွဲတင် တီးခတ်လိုက်သည်။</p> <p>တမြို့လုံး အုံးအုံးကြွက်ကြွက် ကောင်းကင်ပျံတက်သည့်ပမာ ဖြစ်သွားရာ “ဘာသံပါလိမ့်”၊ “မိုးချုံးသံပါ”၊ “သင်တို့မသိကြပါ မိုးချုံးသံမဟုတ်၊ ကိုယ်မှာပြိုးပြက် အရောင်ထွက်သော သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား၏ ဗိုလ်ခြေထောင်တင် လေးကိုတင်ပြီး လေးကြိုးခတ်သံပါ” ဟု အသီးသီး ပြောဆိုကြ၊ သာကီဝင်ဆွေမျိုးများအားလုံး လေးတင်ကြိုးခတ်ပြရုံမျှဖြင့်ပင် အလွန်ကျေနပ်သွားကြသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသား လေးအတတ်ကို ပြတော်မူခြင်း- ခမည်းတော်မင်းကြီး၏ ကြေညာချက်အရ ဆွေတော်မျိုးတော်များ၊ အခြွေအရံများ၊ မှူးမတ်တော်များ၊ စစ်သည်တော်များအားလုံး စုံညီစွာ အသင့်စီစဉ်အပ်သော နေရာများ၌ စုဝေးချိန် အလောင်းမင်းသားသည် လေးတင်ခြင်းစသော အထက်ပါ လေးအတတ်ပညာစွမ်းကို ပြတော်မူသည်။</p> <p>သဟဿထာမ ဓနုအဓိပ္ပာယ်- (၁) ယောက်ျားဗိုလ်ခြေ တထောင်တင်ရ ချရသော လေး (အင်္ဂုတ္တိုရ်၊ ဋ္ဌ-စသည်) (၂) ဝန်ပိုလ်ချိန် တထောင်ဖြင့် တင်ရသော လေး (သမန္တစက္ခုဒီပနီ)၊ ပိုလ် ၄-ကျပ်သားရှိ၍ ကျပ် ၄-ထောင် (ပိဿာ ၄၀) အလေး<br> <br>စာမျက်နှာ-412 <hr> သံခဲကို လေးကြိုးလယ်ချီ၍ လေးကိုင်းကို တုတ်လျှိုထမ်းသော် အလေးမြေမှကြွသည်နှင့် လေးကြိုးလည်း မြားပစ်ရာသို့ရောက်၍ တင်ပြီးဖြစ်သည်။ (၃) ဝန်ပိုလ်ချိန် ၂-ထောင်ဖြင့် တင်ရသော လေး (သံယုတ်၊ ဋ္ဌ-သစ်) တင်ပုံ အထက်အတိုင်းပင်။</p> <p>မြားရေးငယ် ၁၂-ပါးပြပုံ- အလောင်းမင်းသားသည် နေပြည်တော်ထဲ ကျော်စောလှသော လေးဆရာကြီး ၄-ဦးကို ခေါ်ပြီး မိမိ၏ မျက်နှာ ၄-နေရာတို့၌ နေစေကာ ၃-သောင်းစီသော မြားများကို မြားပေးသူများနှင့်တကွ အပ်ပြီး မိမိကမူ ဝရဇိန်အသွားတပ်မြားတစင်းကိုသာ စွဲကိုင်လျက် “ဆရာကြီး ၄-ဦးက တချိန်တည်း ရှိသမျှ မြားများဖြင့် ကျွန်ုပ်ကို ပစ်ကြပါ” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>“အရှင့်သားငယ် ကျွန်ုပ်တို့ မလုပ်ရက်ပါ”၊ ဆရာကြီးများက— ကျွန်ုပ်တို့သည် လျှပ်တပြက် အချက်များစွာ မှန်အောင် ပစ်နိုင်သော အက္ခဏဝေဓိ ပညာရှင်၊ သားမွေးမျှင်ကိုပင် ခွဲဖောက်အောင် ပစ်နိုင်သော ဝါလဝေဓိ ပညာရှင်၊ ရွှေမြားကို နောက်မြားဖြင့် မှန်အောင် ပစ်နိုင်သော သရဝေဓိ ပညာရှင်၊ အသံကိုသာ နားထောင်၍ မကြည့်ဘဲ မှန်အောင်ပစ်နိုင်သော သဒ္ဒဝေဓိ ပညာရှင်များပါ၊ အရှင်မင်းသားမှာ ငယ်လှပါသေးသည်၊ ကျွန်ုပ်တို့ မပစ်ရက်ပါဟု လျှောက်ကြရာ အလောင်းမင်းသားက “မစိုးရိမ်ကြလင့်၊ ပစ်နိုင်လျှင် မှန်အောင်သာ သင်တို့ ပစ်ကြ” ဟု ရဲဝံ့စွာ မိန့်ကြားသဖြင့် လေးဦးတပြိုင်နက် ဝိုင်းပစ်ကြသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသားကား လာသမျှ မြားများကို ဝရဇိန်စဉ်းသွားတပ် မြားတစင်းဖြင့်သာ ဆီးကာလျက် ကျချင်ရာ မကျစေဘဲ မြားသွားအမြီး အတံအရွက် အချင်းချင်း တစင်းကို တစင်းမလွန်အောင် ကျစေ၍ သရဗ္ဘ-မြားတိုက်ခန်းကြီး ဖြစ်စေသည်၊ ဆရာကြီးများ၏ မြား ၃-သောင်းစီကုန်မှ မြားတိုက်ခန်းကို မပျက်စေဘဲ ခုန်ထွက်လာခဲ့သည်၊ ပရိသတ်အားလုံး ဟစ်ကြွေးအံ့ချီးသံကား မြေတုန်ဟည်းမျှတည်း။</p> <p>၁။ ခမည်းတော်မင်းကြီး အမေးအရ မြားရေးသည် မိမိမြားဖြင့် ရန်သူမြားအလာကို ဆီးကာသော သရပဋိဗာဟန မြားရေးအတတ် ဖြစ်ကြောင်း၊ ဤအတတ်မျိုးကို သားတော်မှတပါး ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး မည်သူမျှ မတတ်ကြောင်း ဖြေကြားပြီး ခမည်းတော် အမိန့်အရ နောက်မြားရေး အတတ်များကိုလည်း ပြသည်။</p> <p>၂။ လေးဆရာကြီး ၄-ဦး ၄-နေရာက သားတော်တဦးတည်းကို မှန်အောင် မပစ်နိုင်ကြသော်လည်း သားတော်က ၄-ဦးလုံးကို မြားတစင်းဖြင့်သာ မှန်အောင်ပစ်ပြ</p> <p>စာမျက်နှာ-413 <hr> ပါမည်ဟု ခမည်းတော်အား လျှောက်ရာ လေးဆရာကြီး ၄-ဦး မနေနိုင်အောင် ကြောက်ကြသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသားသည် ထိုလေးဆရာကြီး ၄-ဦးနေရာမှာ ငှက်ပျောပင် ၄-ပင်စိုက်စေပြီး မြားမြီးဖျား၌ ပိုးနီကြိုးချည်ကာ တပင်ကိုသာ ချိန်ပစ်လိုက်သည်။ ထိုမြားသည် ပဌမငှက်ပျောပင် ဖောက်ပြီး မရပ်ဘဲ ဒုတိယ တတိယ စတုတ္ထအပင်များကိုလည်း ဖောက်ထွင်းကာ ပဌမအပင် ပြန်ဖောက်ပြီးနောက် အလောင်းမင်းသား လက်တွင်း၌ မြားတည်လာသည်။ ငှက်ပျောပင်များသည် ပိုးနီကြိုးဖြင့် ဖောက်ထွင်းလျက် စက်ဝန်းသဏ္ဌာန် တည်ကြသည်။ တကြိမ်တည်း ပစ်သော မြားဖြင့် ရှစ်မျက်နှာ အားလုံး စက်ဝန်းအသွင် မှန်စေပြီးမှ လက်တွင်း မြားပြန်လာသော စက္ကဝေဓိ မြားရေးအတတ် မည်သည်။<br> ၃။ နွယ်ပန်းသကဲ့သို့ မြားတန်းမပြတ်အောင် ပစ်သော သရဋ္ဌိ မြားရေးအတတ်၊<br> ၄။ ကြိုးအစဉ်ကဲ့သို့ ပစ်သော သရဇာလ မြားရေးအတတ်၊<br> ၅။ မြားပြာသာဒ်အသွင် ထင်အောင်ပစ်သော သရပါသာဒ မြားရေးအတတ်၊<br> ၆။ မြားစောင်းတန်းဆင့်အောင် ပစ်သော သရသောပါန မြားရေးအတတ်၊<br> ၇။ မြားမဏ္ဍပ်ပေါက်အောင် ပစ်သော သရမဏ္ဍပ မြားရေးအတတ်၊<br> ၈။ မြားတံတိုင်း ထင်အောင်ပစ်သော သရပါကာရ မြားရေးအတတ်၊<br> ၉။ မြားရေကန်ထင်အောင် စသော သရပေါက္ခရဏီ မြားရေးအတတ်၊<br> ၁၀။ ပဒုမ္မာကြာပွင့်ချပ်လို မြားထပ်အောင် ပစ်သော သရပဒုမ မြားရေးအတတ်၊<br> ၁၁။ ရွှေမြားကို နောက်မြားဖြင့် မှန်အောင်ပစ်သော သရဝေဓိ မြားရေးအတတ်၊<br> ၁၂။ မြားမိုးရွာအောင် ပစ်သော သရဝဿ မြားရေးအတတ်များကို တခုပြီးတခု ပြသည်။</p> <p>မြားရေးကြီး ၄-ပါးမှာ အက္ခဏဝေဓိ၊ ဝါလဝေဓိ၊ သရဝေဓိ၊ သဒ္ဒဝေဓိ တို့တည်း။ ဆရာကြီး ၄-ဦးစကားအတိုင်းပင်၊ ဤ ၄-ပါးတို့ကိုလည်း အလောင်းမင်းသား ပြသည်၊ ထို့နောက် ဆက်လက်ပြသော်—<br> <br>စာမျက်နှာ-414 <hr> ထုထယ် ၇-ခုဖောက်ထွင်း ပစ်ပြခြင်း မြားရေးများမှာ—</p> <p>၁။ စမ္မကာယ- သားရေထုထယ်၊ အခြားလေးသမားများ ကျွဲရေတချပ်လောက် ဖောက်ပြနိုင်သော်လည်း အလောင်းမင်းသားကား အထပ်တရာကိုလည်း ဖောက်နိုင်သည်။</p> <p>၂။ ဒါရုကာယ- သစ်တုံးထုထယ်၊ အခြားသူများမှာ ရေသဖန်းသား လက် ၈-သစ်၊ ပိတောက်သားလက် ၄-သစ် ပျဉ်ချပ်စီမျှကိုသာ ဖောက်ပစ်နိုင်သော်လည်း အလောင်းမင်းသားကား ပျဉ်ချပ်တရာကိုသော်လည်း ဖောက်ပစ်နိုင်သည်။</p> <p>၃။ လောဟကာယ- လက် ၂-သစ်ရှိ ကြေးပြား ထုထယ် (အခြား ၁၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၄။ အယောကာယ- လက် ၈-သစ်ရှိ သံပြားထုထယ် (အခြား ၁၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၅။ ဝါလိကကာယ- သဲလှည်း ထုထယ် (ကောက်ရိုးလှည်းပါ) (အခြား ၁၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၆။ ဥဒကကာယ- ရေထုထယ် (အခြားသူ ၄-ဥသဘ၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၇။ ဖလကကာယ- ပျဉ်ချပ် ထုထယ် (အခြားသူ ၁-လှည်း၊ အလောင်းတော်များစွာ)။</p> <p>နောက်ဆုံးအကျော့ ဗုဒ္ဓအလျာ၏ ပညာကြွယ်သဖြင့် အံ့ဖွယ်ထက် ပါရမီမပြည့်သေးခင် နုစဉ် အသဒိသမင်းသားဘဝ လေးပညာစွမ်းကိုလည်း အံ့မခမ်းကြည်ညိုသင့်ပုံမှာ—</p> <h3>ဘုရားလောင်း အသဒိသမင်းသား၏ လေးပညာ</h3> <p>ဘုရားလောင်းသည် ဗာရာဏသီ ဗြဟ္မဒတ်မင်းကြီး၏သားတော် အသဒိသမင်းသားဖြစ်စဉ် ဗေဒင် ၃-ပုံသာမက အတတ် ၁၈-ရပ်ကိုပါ ကမ်းဆုံးရောက် တတ်မြောက်သည်၊ အထူးသဖြင့် လေးအတတ်၌မူ သူမတူအောင် ထူးချွန်သည်။</p> <p>ခမည်းတော် နတ်ရွာစံခါနီး နန်းအပ်ခဲ့သော်လည်း မင်းမပြုလိုသဖြင့် ညီတော် ဗြဟ္မဒတ်မင်းသားကိုသာ မင်းပြုစေသည်။ ညီတော် မင်းပြုပြီးနောက် ငယ်ကျွန်ဟောင်းများက ကုန်းချောသဖြင့် နောင်တော်ကို ဖမ်းမိန့်ထုတ်ရာ နောင်တော်၏ငယ်ကျွန်များက ကြိုတင်လျှောက်ထားသဖြင့် သိရှိပြီး မဖမ်းမီ အခြားတိုင်းတပါး သွားတော့သည်။ အခြားတိုင်းပြည် ဘုရင်မင်းမြတ်ထံ အခွင့်တောင်း၊ လေးပညာရှင်အဖြစ် ခစားခွင့်ရ၊ တနှစ်လျှင် ကျပ်တသိန်းလခ ရသည်၊ လစာနှစ်ဆရသဖြင့် မူလလေးသမားဟောင်းများ မနာလိုကြပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-415 </p><hr> <h3>ပတ္တမြားနွံနှစ် မညစ်အရောင် တိုး၍သာပြောင်</h3> <p>တချိန်တွင် ဥယျာဉ်တွင်း ကျောက်ဖျာအနီး သရက်ပင်ကြီးထိပ်ခေါင်ဖျား၌ သရက်သီးတခိုင်ကို မင်းကြီးမြင်တော်မူ၍ တက်မခူးနိုင်ပုံကို သိသဖြင့် လေးသည်တော်များ ခေါ်ကာ ပစ်ချနိုင် မချနိုင်မေးရာ မူလလေးသည်တော်များက “ဝန်မလေးပါ၊ သို့ရာတွင် ကျွန်ုပ်တို့၏ဆောင်ရွက်မှုကို မင်းကြီးမြင်ဖူးလှပါပြီ၊ ကျွန်ုပ်တို့ထက် လစာနှစ်ဆများ၍ ရောက်သစ်စသာဖြစ်သော လေးဆရာသစ်ကို ပစ်ချစေတော်မူပါ” ဟု ညီညွတ်စွာ တင်ကြသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ဘုရားလောင်း အသဒိသမင်းသား လေးသမားသစ်ကိုခေါ်၍ စွမ်းနိုင် မစွမ်းနိုင်မေးရာ “အရှင်မင်းကြီး ယခုလျောင်းနေရာကိုရလျှင် ပစ်ချနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်သဖြင့် မင်းကြီးက အခွင့်ပေးသည် (ယင်းနေရာကား သရက်ခိုင်အညှာနှင့် ထက်အောက်တည့်နေ၍ ခက်ခဲသည်)။</p> <h3>အလောင်းမင်းသား၏ ရဲရဲတောက်စကား</h3> <p>“အရှင်မင်းကြီး၊ သရက်ခိုင်ကို အထက်တက်သောမြားဖြင့် ပစ်ချရမည်လော၊ သို့မဟုတ် အောက်ဆင်းသောမြားဖြင့် ပစ်ချရမည်လော” ဟု ဘုရားလောင်းကမေးသည်တွင် မင်းကြီးက “အထက်သို့တက်သောမြားဖြင့် ပစ်ချသူ လေးသမားများကို မြင်ဖူးလှပြီ၊ အောက်သို့ဆင်းလာသောမြားဖြင့် ပစ်ချနိုင်သူကို မမြင်ဖူးပါ၊ အောက်ဆင်းသောမြားဖြင့် ပစ်ချပေးပါ” ဟု မိန့်ဆိုသည်။</p> <p>“အရှင်မင်းကြီး၊ ကျွန်ုပ်၏ ပဌမမြားသည် သရက်ခိုင် အညှာတဝက်ဖြတ်ပြီး စတုမဟာရာဇ်နတ်ပြည်အထိ တက်သွားပါလိမ့်မည်၊ သည်းခံစောင့်တော်မူပါ၊ ယင်းမြား ပြန်အဆင်းတွင် သရက်ခိုင်၏ ကျန်အညှာတဝက်ကိုဖြတ်ပြီး သရက်ခိုင်ကို ယူလာပါလိမ့်မည်” ဟု ရဲရဲတောက်စကား လျှောက်ထားပြီး မြားလွှတ်တော့သည်။</p> <h3>ပဌမမြား စတုမဟာရာဇ်၊ ဒုတိယမြား တာဝတိံသာ</h3> <p>ယင်းမြားသည် ဘုရားလောင်းစကားအတိုင်း သရက်ခိုင်အညှာ တဝက်ဖြတ်ပြီး တက်သွားသည်၊ ယင်းမြား စတုမဟာရာဇ်နတ်ပြည်ရောက်ချိန်တွင် ထိုပဌမမြားထက် အဟုန်ပြင်းသော ဒုတိယမြားကို ထပ်လွှတ်သည်၊ ဒုတိယမြားသည် တက်ပြီး ပဌမမြား၏ မြားရွက်ကိုရိုက်ခတ်ကာ အောက်ဆင်းစေပြီး မိမိကား တာဝတိံသာအထိတက်၊ တာဝတိံသာနတ်များ ဖမ်းထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-416 <hr> ပြန်ဆင်းလာသော ပဌမမြား၏လေဟုန်မှာ မိုးကြိုးသံပမာရှိရကား “ဘာသံပါလိမ့်” ဟု လူများအမေးကို ဘုရားလောင်းက “ပြန်ဆင်းလာသော ပဌမမြားသံ” ဟု ဖြေရာတွင် မိမိတို့အပေါ် ပြန်ကျလာမည်ကိုတွေး၍ ကြောက်ဒူးတုန်နေကြသော လူများအား “မကြောက်ကြလင့်၊ ထိုမြားမြေမကျ၊ မည်သူ့ကိုမျှလဲ မထိခိုက်ရအောင် ကျွန်ုပ် ဖမ်းယူမည်” ဟု နှစ်သိမ့်စေသည်။</p> <p>အဆင်းမြားသည် လူများမြင်စဉ်ပင် သရက်ခိုင်၏ ကျန်အညှာတဝက်ကိုဖြတ်ကာ သရက်ခိုင်နှင့်အတူ အကျတွင် ဘုရားလောင်းသည် မြေအထိ ကျခွင့်မပေးဘဲ လက်တဘက်ဖြင့် သရက်သီးခိုင်ကို လက်တဘက်ဖြင့် မြားကို ဖမ်းယူလိုက်သည်၊ မင်းနှင့် ပြည်သူများသည် ထိုအံ့ဖွယ်နှင့်စပ်၍ အလောင်းတော်ကို ချီးမွမ်းကြ၊ ကောင်းချီးပေးကြ၊ လက်ခမောင်းခတ်ကြ၊ လက်ချောင်းခါကြသည်။</p> <p>အထောင်မကသော ခေါင်းပေါင်းများ မြှောက်ကြ၊ တကုဋေမျှသော ဆုလာဘ်များ ပေးကြသည်၊ မင်းကြီးကလည်း ဥစ္စာများစွာ အခြံအရံများစွာကို ချီးမြှင့်သည်။</p> <h3>မောင်းမအပေါင်း ၄-သောင်းမျှအထိ</h3> <p>အလောင်းမင်းသားသည် မြားရေးကြီးငယ် ထုထယ်ဖောက်ထွင်းခြင်းအတတ်သာမက အခြားသောမင်းသားများဆိုင်ရာ ပညာအားလုံးကိုလည်း ယင်းအစည်းအဝေး၌ ပြသည်၊ ၈-သောင်းသော ဆွေမျိုးတော်များသည် ထိုအခါမှသာ ဘုရားလောင်းအပေါ် “ပညာမှ တတ်ပါမည်လား” ဟူသော သံသယကင်းကြရကား မိမိတို့၏သမီးများကို တန်ဆာဆင်၍ ပို့ကြရာ အမျိုးသမီးဦးရေ ၄-သောင်း ရောက်လာသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသားသည် ပြာသာဒ်တဆောင်၌ အမျိုးသမီး ၁-သောင်းစီထား၍ ယသောဓရာအတွက် ၁-သောင်းခြံရံစေသည်။</p> <p>မိန်းမတီးမှုတ်သောတူရိယာ၊ တူရိယာအတီးသာမက တံခါးစောင့်၊ ချိုးရေဆက်သူ စသည်အားလုံး မိန်းမများသာဖြစ်သည်၊ မင်းစည်းစိမ်ခံစားသော သားတော်အတွက် ယောက်ျားမြင်၍ မယုံသင်္ကာမဖြစ်အောင် ကြက်တောင်စည်း ယောက်ျားကလေးများကိုသော်မှ ဘုရားလောင်း မမြင်ရပေ။</p> <p>ဆင်းရဲမတွေ့ အလွန်သိမ်မွေ့ခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော ငါဘုရား ဤသို့ မိမိ၏ အသရေစည်းစိမ်ကို ပြန်မိန့်သည်မှာ လျှပ်ပေါ်လို၍မဟုတ်၊ ဤမျှစည်းစိမ်ရှင်ဖြစ်သော်လည်း ငါသည် မမေ့လျော့ဟု ပြခြင်းငှာဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-417 <hr> မာန်တက်ခြင်းများငြိမ် မဂ်ဖြင့် ပယ်သလိုဆိုသော်လည်း အလောင်းတော်ဘဝဖြစ်၍ မဂ်မရသေး၊ ဆင်ခြင်၍ ပယ်ထားသည်ကိုဆိုသည်၊ မှန်၏။ ဘုရားလောင်းအား နတ်များက သူအိုပြချိန်မှစ၍ အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်အတွင်း အရွယ်စွဲ၍ ဖြစ်သောမာန် မဖြစ်တော့ပါ။ သူနာ သူသေမြင်၍ ဆိုင်ရာမာန်များ ငြိမ်းသွားပုံလည်း အတူပင်။</p> <h3>၁၀-အာဓိပတေယျသုတ်</h3> <p>အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ မိမိကိုယ်ကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော အတ္တာဓိပတေယျ တရား၊ သတ္တလောကကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော လောကာဓိပတေယျ တရား၊ လောကုတ္တရာတရားကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော ဓမ္မာဓိပတေယျ တရားတို့တည်း။</p> <p>၁။ အတ္တာဓိပတေယျ တရားဟူသည်— ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တော သစ်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာတခုခုသို့ ကပ်ပြီး “ဆွမ်းသင်္ကန်းကျောင်းကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ ထိုထိုဘဝချမ်းသာကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ လူ့ဘောင်မှခွာ ငါ ရဟန်းပြုလာသည်မဟုတ်၊ စင်စစ်သော်ကား အို နာ သေရေး ဒုက္ခဘေး နှိပ်စက်အပ်သော ငါ့အတွက် ဆင်းရဲအားလုံး၏ အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် ဖြစ်နိုင်ရာ၏” ဟု နှလုံးသွင်း၍ ရဟန်းပြုလာသည်။</p> <p>“အကြင်သို့ သဘောရှိသော ကာမဂုဏ်စွန့်ခွာ ရဟန်းပြုလာသော ငါသည် ထိုသို့ သဘောရှိသော ကာမဂုဏ်များ၊ ထို့အောက်ယုတ်သော ကာမဂုဏ်များကို ရှာမှီးနေခြင်းဖြင့် ငါ့အား မသင့်လျော်” ဟု ဆင်ခြင်သည်၊ တဖန်ဆက်၍ “အားထုတ်ထားသော ငါ့ဝီရိယ တွန့်ဆုတ်မည်မဟုတ်၊ ထင်သောသတိ မပျက်စီးဘဲ ငြိမ်းပြီးသော ရူပကာယ နာမကာယသည် ပူပန်ခြင်း ကင်းလိမ့်မည်၊ အာရုံ၌ ကောင်းစွာထားသောစိတ် တည်ကြည့်လိမ့်မည်” ဟု ဆင်ခြင်ပြီး မိမိကိုယ်ကိုသာ အကြီးအမှူးပြု၍ အကုသိုလ်ပယ်၊ ကုသိုလ်ပွား၊ အပြစ်ရှိသောတရားကိုပယ် အပြစ်ကင်းသောတရားကိုပွား၍ စင်ကြယ်အောင် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်းတည်း။</p> <p>၂။ လောကာဓိပတေယျ တရားဟူသည်— ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တော သစ်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာတခုခုသို့ကပ်ပြီး မိမိရဟန်းပြုလာခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို ဆင်ခြင်သည်။ ဤသို့နှလုံးသွင်းကာ ရဟန်းပြုလာပါလျက် ကာမဂုဏ်များကို ကြံစည်ခြင်း၊ ပျက်စီးရန်ကြံစည်ခြင်း၊ ညှဉ်းဆဲရန် ကြံစည်ခြင်းများကို ငါကြံစည်ငြားအံ့၊ ကျယ်ဝန်းများပြားသော သတ္တလောက၏တည်ရာ စကြဝဠာ၌ တန်ခိုးကြီး၍ နတ်မျက်စိလို မြင်ကာ သူများစိတ်ကို သိကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများသည် အရပ်ဝေးမှသော်လည်း မြင်နိုင်ကြ၍ နီးနေကြသော်လည်း မထင်ကုန်၊ မိမိစိတ်ဖြင့်လည်း သူများစိတ်ကို သိနိုင်</p> <p>စာမျက်နှာ-418 <hr> ကြ၏၊ ထိုရဟန်း ပုဏ္ဏားများသည် လည်းကောင်း၊ တန်ခိုးရှင် နတ်များသည် လည်းကောင်း၊ “အချင်းတို့၊ ဤအမျိုးသားကို ကြည့်ကြပါ၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် လူ့ဘောင်စွန့်ခွာ ရဟန်းပြုလာသူဖြစ်လျက် အကုသိုလ်ယုတ်တို့နှင့် ရောလုပ်နေဘိသည်” ဟု ဤသို့ငါ့ကို သိကြပေမည် ဟု ဆင်ခြင်သည်၊ တဖန်ဆက်၍ “အားထုတ်ထားသော ငါ့ဝီရိယ တွန့်ဆုတ်မည်မဟုတ်” စသည်ဖြင့် ဆင်ခြင်ပြီး လောကကိုသာ အကြီးအမှူးပြု၍ အကုသိုလ်ပယ်ခြင်း စသည်ပြုကာ မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်းတည်း။</p> <p>၃။ ဓမ္မာဓိပတေယျ တရားဟူသည် — ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တော သစ်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာတခုခုသို့ကပ်ပြီး မိမိရဟန်းပြုလာခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို လည်းကောင်း၊ တရားတော်သည် ဘုရားရှင် ကောင်းစွာဟောကြားအပ်၊ ကိုယ်တိုင်သိမြင်အပ်၊ အခါမလင့် အကျိုးပေးတတ်၊ လာ၍ရှုပါဟု ဆောင်ပြထိုက်၊ မိမိ၏ ကိုယ်စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်၊ အရိယာများသာ ကိုယ်စီသိနိုင် ခံစားနိုင်သော တရားတော်ပါပေတည်း၊ ထိုတရားတော်ကို သိမြင်ကြသော ငါ၏ သီတင်းသုံးဖော်များရှိကြသည်၊ ငါသည်သာ ဤသို့ ကောင်းစွာဟောကြားအပ်သော သာသနာတော်၌ ရဟန်းပြုလာသူဖြစ်ပါလျက် ပျင်းရိမေ့လျော့နေခြင်းသည် ငါ့အား မသင့်လျော်ဟု လည်းကောင်း ဆင်ခြင်သည်။ တဖန်ဆက်၍ “အားထုတ်ထားသော ငါ့ဝီရိယ တွန့်ဆုတ်မည်မဟုတ်” စသည်ဖြင့် ဆင်ခြင်ပြီး လောကုတ္တရာတရားကိုသာ အကြီးအမှူးပြု၍ အကုသိုလ်ပယ်ခြင်း စသည်ပြုကာ မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်းတည်း—မိန့်။</p> <p>အချင်းယောက်ျား၊ မကောင်းမှုပြုသူအတွက် ဆိတ်ကွယ်ရာအရပ် လောကမှာ မရှိ၊ မှားမှားမှန်မှန် သင်ပြုသမျှအမှု မိမိကိုယ်တိုင် သိသည်။<br> အချင်းတို့၊ သက်သေကောင်းသဖွယ်ဖြစ်သော မိမိကိုယ်ကို မထီမဲ့မြင် အောက်မေ့သူသည် မိမိမှာရှိသော မကောင်းမှုကို စင်စစ် လျှို့ဝှက်၏။<br> လောက၌ တရားမဲ့ကျင့်သုံးသူ လူမိုက်ကို နတ်နှင့် ဘုရားစသော သူတော်ကောင်းများမြင်ကြသောကြောင့် တရား ၃-မျိုးကို အကြီးအမှူးပြုတတ်သော ရဟန်းသည် မဆုတ်ယုတ်။<br> လုံ့လရှိသော အကြင်ရဟန်းသည် မာရ်ကိုနှိပ်စက်လွှမ်းမိုး၍ ဇာတိကုန်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်၏။ လောကကိုသိ၍ ကောင်းသောပညာရှိသော တရားအားလုံး၌ မတပ်မက်သော ဉာဏ်ပညာနှင့် ပြည့်စုံသော ထိုသဘောရှိသော ရဟန္တာသည် မဆုတ်ယုတ်နိုင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-419 </p><hr> <h3>၅-စူဠဝဂ်၊ ၁-သမ္မုခီဘာဝသုတ်</h3> <p>သဒ္ဓါတရား၊ လှူဖွယ်ဝတ္ထု၊ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်၊ ဤတရား ၃-မျိုး မျက်မှောက်ကြုံကြိုက် ဆုံဆည်းယှဉ်ရှားလျှင် သဒ္ဓါရှိသူ အမျိုးကောင်းသားသည် ကောင်းမှုများစွာကို ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>လှူဖွယ်ဝတ္ထုနှင့် အလှူခံရလွယ်သော်လည်း သဒ္ဓါကား ရခဲသည်၊ ပုထုဇဉ်၏ သဒ္ဓါသည် မခိုင်မြဲ၊ ခြေလှမ်းအလိုက် ပြောင်းလဲနိုင်ရကား အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်လို အဂ္ဂသာဝကကြီးကသော်မှ အသက်နှင့် စည်းစိမ်ကိုသာ ငါအာမခံပေးနိုင်သည်၊ သဒ္ဓါတရားကိုမူ သင်အလှူရှင်ပင် ကိုယ်တိုင် အာမခံဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၂-တိဋ္ဌာနသုတ်</h3> <p>ကြည်ညိုသဒ္ဓါ ရှိသူဟူ၍ သိအပ်ကြောင်း ၃-မျိုးမှာ—<br> သီလရှိသူများကို ဖူးမြင်လိုသူ၊ သူတော်ကောင်းတရား နာလိုသူ၊ အပြတ်ပေးနိုင်၍ လက်ဆေးပြီး အသင့်ဖြစ်ကာ စွန့်ခြင်း၌ ပျော်သည်၊ အတောင်းခံသည်၊ လှူနေရမှ ကျေနပ်သည်ဖြစ်၍ ဝန်တိုမှု အမဲစက်မထင်၊ ဖြူစင်သောစိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေသူဖြစ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သီလရှိသူများကို ဖူးမြင်လိုသူ ယူဇနာ ၁၀၊ ၂၀၊ ၃၀၊ ၁၀၀ သို့လည်း သွား၍ ဖူးကြသည်၊ ပါဋလိပုတ် ပုဏ္ဏားနှင့် သဒ္ဓါတိဿမင်းတို့ ကဲ့သို့တည်း။</p> <p>သမုဒ္ဒရာကူး၍ အဖူးသွားသူ- ပါဋလိပုတ် မြို့တံခါးအနီး ဇရပ်နေ ပုဏ္ဏား ၂-ဦး ကာဠဝလိမဏ္ဍပအရပ်နေ မဟာနာဂထေရ်၏ ဂုဏ်သတင်းကြား၍ အဖူးထွက်လာကြရာ တဦး လမ်းမှာပင် ကွယ်လွန်သည်၊ ကျန်တဦးက သမုဒ္ဒရာကို သင်္ဘောဖြင့် ကူးရာ အနုရာဓမြို့ ရောက်လာသည်၊ ယင်း မထေရ်အရပ်ကို မေးရာ ရောဟနဇနပုဒ်မှာဟု ဆိုသဖြင့် ခရီးဆက်ကာ မထေရ်နေရာသို့ ရောက်လတ်သော် စူဠနဂရရွာ အိမ်ဦးမှာနေ၍ ဆွမ်းစီစဉ်သည်။</p> <p>နံနက်စောစောထ၊ မထေရ်နေရာသွား၊ ပရိသတ်အစွန်မှာ တည်စဉ် အဝေးက ကြွလာသော မထေရ်ကို မြင်၍ ရပ်လျက်တကြိမ် ရှိခိုးသည်၊ နောက် အနီးကပ်သွား ခြေဖမျက်တို့၌ တင်းတင်းဆုပ်ကိုင်ကာ ရှိခိုးရင်း “အရှင်ဘုရားများ မြင့်လွန်းလှပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်သည်။ မထေရ်ကား မနိမ့်မမြင့်သာ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် တဖန် “အရှင်ဘုရားများ အကိုယ်မမြင့်သော်လည်း ဂုဏ်ကျေးဇူးကား သမုဒ္ဒရာပေါ် ကျော်၍ ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်းတပြင်လုံး လွှမ်းမိုးမြင့်မားပါသည်၊ ပါဋလိပုတ်မြို့နေသော တပည့်တော်လည်း အရှင်ဘုရားတို့ ဂုဏ်ကျေးဇူး ကြားရပါ၏” ဟု လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-420 <hr> ပုဏ္ဏားသည် မထေရ်အား ဆွမ်းလှူပြီး မိမိအတွက် တိစီဝရိတ် စီစဉ်ကာ မထေရ်ထံ ရဟန်းပြု ဩဝါဒခံယူပြီး မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>၅-ယူဇနာ သွားဖူးသော သဒ္ဓါတိဿမင်း- “တပည့်တော် ရှိခိုးသင့်သော အရှင်မြတ်တပါး မိန့်ကြားကြပါ” မင်္ဂလာအရပ်နေ ကုဋတိဿထေရ်။ မင်းကြီးအမေးကို သံဃာများမိန့်ကြားသဖြင့် မင်းကြီးသည် အခြံအရံများစွာဖြင့် ၅-ယူဇနာရှိသော အရှင်ထံ သွားသည်။ “ငါ့ရှင်တို့၊ ဘာသံလဲ” “သဒ္ဓါတိဿမင်းကြီး အရှင်မြတ်ထံ အဖူးလာပါသည်” မထေရ်အမေးကို သံဃာများက တင်လျှောက်ရာ “အိုကြီး အိုမှ မင်းနန်းတော်မှာ ငါ့ကိစ္စ ဘာရှိတော့မှာလဲ” မထေရ်သည် ကြံစည်ပြီး နေ့နေရာ ညောင်စောင်း၌ အိပ်၍ မြေမှာလက်ဖြင့် ရေးခြစ်နေသည်။</p> <p>အပြင်ပန်းဖြင့် အထင်မှားသော မင်းကြီး- မင်းကြီးရောက်လာ၍ မြေမှာခြစ်နေသော အရှင်မြတ်ကိုမြင်လျှင်ပင်— “ရဟန္တာအား လက်မငြိမ်မှုမရှိ၊ ဤအရှင် ရဟန္တာမဖြစ်နိုင်” ဟုကြံကာ ရှိမခိုးဘဲ ပြန်သွားသည်။ “သဒ္ဓါရှိသောမင်းကြီး စိတ်ပင်ပန်းအောင် ဘာကြောင့် ပြုပါသလဲဘုရား”၊ “မင်းကြီးသဒ္ဓါကို စောင့်ရှောက်ဖို့ သင်တို့တာဝန်မဟုတ်၊ ငါထေရ်အို၏ တာဝန်ရှိပါစေ” သံဃာများ၏ လျှောက်တင်ချက်ကို ဖြေဆိုပြီးနောက် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုခါနီး၌ “ငါ့စံကျောင်းမှာ အခြားပလ္လင်တခုပါ ခင်းထားကြ” ဟု မိန့်မှာပြီး ခင်းအပြီးတွင် “ဤစံကျောင်းသည် အကြား၌မတည်ဘဲ မင်းကြီးမြင်အပ်သောနေရာမြေမှာတည်စေ” ဟု ဓိဋ္ဌာန်ပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုတော်မူသည်၊ စံကျောင်းတော်သည် ၅-ယူဇနာ ကောင်းကင်က သွားလေသည်။</p> <p>“ကုဋတိဿထေရ် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၍ စံကျောင်းတော် ကောင်းကင်က ကြွလာပါသည်” မင်းကြီးထံ သဝဏ်လွှာပို့ရာ မင်းကြီးမယုံကြည်ပေ။ စံကျောင်းတော်သည် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့်သွား ထူပါရုံကို လက်ယာရစ်လည်၍ ကျောက်စေတီနေရာ အသွား စေတီသည် ပျံတက်ပြီး စံကျောင်းထိပ်၌ တည်သည်၊ ကောင်းချီးဟစ်အော် ကြွေးကြော်ကြ၏။</p> <p>ထိုအချိန် မဟာဗျဂ္ဃထေရ်သည် ကြေးပြာသာဒ် သတ္တမစံကျောင်း၌နေလျက် သံဃာများအား ဝိနည်းကံပြုစဉ် ထိုအသံကြား၍မေးရာ မင်္ဂလာအရပ်နေ ကုဋတိဿထေရ် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၍ စံကျောင်းတော် ၅-ယူဇနာခရီး ကောင်းကင်က ကြွလာပါသည်၊ ထိုမထေရ်အား ကောင်းချီးပေးသံပါဟု လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <p>ဘုန်းရှိသူများကိုမှီ၍ ပူဇော်သက္ကာ ရယူမည်ကြံလျက် အရှင်ဗျဂ္ဃသည် တပည့်များ ကန်တော့ခံကာ ကောင်းကင်ခရီးသွားပြီး ထိုစံကျောင်းတော် ဒုတိယ ပလ္လင်၌ ထိုင်၍ ပရိနိဗ္ဗာန် စံယူသည်၊ သဒ္ဓါတိဿ မင်းကြီးသည် ပန်း နံ့သာများ ယူကာ ကြွလာပြီး စံကျောင်းတော်ကို ပူဇော်စဉ် ကျောင်းတော်သည် မြေသို့ဆင်းသက်သည်၊ မင်းကြီးသည် ကြီးစွာ ပူဇော်ပြီး ဓာတ်တော်များကို စေတီတည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-421 <hr> မြွေကိုက်သော်လည်း တရားနာမပျက်- ဂင်္ဂါမြစ် သောင်ခုံတောစပ်၌ ဝါဆိုကြသော ရဟန်းတော် ၃၀-တို့ ၁၅-ရက်တကြိမ် ဥပုသ်နေ့၌ မဟာအရိယဝံသ တရားကို ဟောကြားရာ ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင် အရှင်တပါး နောက်ဘက်မှလာပြီး တရားနာစဉ် စပါးအုံးမြွေသည် ထိုအရှင်၏သလုံးသားကို မွှေးညှပ်ဖြင့် ညှပ်သကဲ့သို့ ကိုက်လိုက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်ကြည့်လတ်သော် ဓမ္မန္တရာယ်မဖြစ်ရန် ကြံပြီး မြွေဖမ်းကာ အိတ်၌ထည့်၍ အပေါက်ဝစည်းကာ မလှမ်းမကမ်း၌ထား၊ တရားဆက်နာသည်။ အရုဏ်တက်ချိန်အဆိပ်ကို ခွါနိုင်ရကား အရှင်၏ အနာဂါမ်ဖြစ်ချိန်၊ ကိုက်သောနေရာဖြင့်ပင် အဆိပ်ဆင်း၍ မြေသို့ဝင်ချိန်၊ ဓမ္မကထိက တရားပြီးချိန် တပြိုင်နက်ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုနောက် အရှင်မြတ်က “သူခိုးတဦး ငါဖမ်းထားသည်” ဟု မိန့်ပြီးအိတ်ဖြေ၍မြွေကို လွှတ်လိုက်သည်၊ ရဟန်းများမြင်၍ “အဘယ်အချိန်ကိုက်ပါသနည်း”၊ “မနေ့ညနေကပါ”၊ “ဝန်လေးသောအမှု အရှင်တို့ဘာ့ကြောင့်ပြုပါသနည်း”၊ “တပည့်တော်ကို မြွေကိုက်ပါသည်ဟု ပြောမိလျှင် ဤမျှသောအကျိုးများ မရနိုင်ပါ” ဟု သံဃာများအမေးကို အနာဂါမ်အရှင်မြတ် ဖြေဆိုသည်။</p> <p>ပြည့်စုံစွာ တရားမနာရ၍ ငိုသောရဟန်းငယ်- ဒီဃဝါပီအရပ်မှာ ဂါထာတထောင်ရှိသော ဝေဿန္တရာဇာတ်ကို မဟာဇာတကဘာဏက ထေရ် ဟောလိမ့်မည်ဟု တိဿရွာကြီး တိဿကျောင်းတိုက်ကြီးနေရဟန်းငယ်တပါးကြား၍ ၉-ယူဇနာခရီး နေ့ချင်းပေါက်သွားသည်။ တရားပွဲစနေသော်လည်း ရဟန်းငယ်မှာ အပမ်းဖြေနေမိသဖြင့် ဆုံးခါနီးမှ ရောက်သွားရကား “လာကျိုးမနပ်” ဟု ငိုကြွေးတော့သည်။</p> <p>လူတယောက်သိ၍ ဘာဏကထေရ်အား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားကာ “နက်ဖြန် ထပ်ဟောမည်” ဟု နှစ်သိမ့်ပေးပါဘုရားဟု တောင်းပန်သည်။ ရဟန်းငယ်လည်း နောက်နေ့ မထေရ်မြတ်၏ တရားနာရ၍ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>သားကို မြွေကိုက်သော်လည်း အရေးမစိုက်သော မိခင်- ကမ္မရအရပ်နေ မိန်းမတဦးသည် သားကိုချီကာ “တရားနာမည်” ဟု စိတ္တလတောင်သွားသည်။ သစ်ပင်ကိုမှီ၍ ကလေးသိပ်ကာ တရားနာစဉ် ညဉ့်နက်ပိုင်း၌ မျက်စိအောက်မှာပင် မြွေတကောင် လာကိုက်သွားသည်၊ “ငါ့သား မြွေကိုက်သွားပေါ့” ဟု ဆိုလျှင် ဓမ္မန္တရာယ်ဖြစ်မည်၊ သံသရာမှာ အကြိမ်များစွာ ဤသူငယ် ငါ့သားဖြစ်ဖူးပြီ၊ တရားကိုပဲ နှလုံးသွင်းမည်” ကြံ၍ တရားနာရာ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။ အရုဏ်တက်သော် သစ္စာပြု၍ သားအဆိပ်ကျစေကာ ချီခေါ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-422 </p><hr> <h3>၃-အတ္ထဝသသုတ်</h3> <p>သူတပါးတို့အား တရားဟောသင့်သော ကောင်းစွာမြင်ရမည့် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ တရားဟောသူ၊ နာသူ ၂-ဦးလုံးတို့ အနက်နှင့် ပါဠိကို သိကြသည်ဟု မြင်ခြင်းတို့တည်း။ ပါဠိအရ သစ္စာ ၄-ပါး၊ တရားအနက်အရ အဋ္ဌကထာကို ဉာဏ်ဖြင့် မြင်ခြင်းတည်း။</p> <h3>၄-ကထာပဝတ္တိသုတ်</h3> <p>စကားဖြစ်ပေါ်လာကြောင်း ၃-မျိုးမှာ တရားဟောသူ နာသူ ၂-ဦးလုံးတို့ အနက်နှင့် ပါဠိကို သိကြခြင်းတည်း။</p> <h3>၅-ပဏ္ဍိတသုတ်</h3> <p>ပညာရှိသူတော်ကောင်းများ ဟောကြားပညတ် ချီးမွမ်းအပ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ အလှူပေးခြင်း၊ ရှင်ရဟန်းပြုခြင်း၊ မိဘများအား ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်းတို့တည်း။ တရား ၃-မျိုးကို မှီဝဲသော ဉာဏ်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာပညာရှိသည် ချမ်းမြေ့သော နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရသည်။ (မိဘလုပ်ကျွေးသူကို ဤသုတ်ဂါထာ၌ ဉာဏ်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာပညာရှိဟု မိန့်သည်။)</p> <h3>၆-သီလဝန္တသုတ်</h3> <p>သီလရှိသော ရဟန်းတော်များ ရွာနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးသဖြင့် ထိုအရပ်သူ လူများအတွက် ကောင်းမှုများစွာ ဖြစ်ပွားစေကြောင်း ၃-မျိုးမှာ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်တို့ဖြင့် ဖြစ်ပွားစေခြင်းတည်း။</p> <p>ကုသိုလ်ဖြစ်စေပုံ- သံဃာတော်များ အလာကို မြင်၍ ကြိုဆိုခြင်း၊ နောက်ကလိုက်ပို့ခြင်း၊ ထိုင်မည့်ဇရပ် တံမြတ်လှည်း သောက်သုံးရေ တည်ထားခြင်းများသည် ကိုယ်ကြောင့် ဖြစ်၍ ဆွမ်းခံကြွချိန်ဝယ် ယာဂုများ ဆွမ်းများ လှူကြပါ၊ ဥပုသ်စောင့် တရားနာကြပါ စသည် ပြောဆိုမှုများကား နှုတ်ကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဆွမ်းခံသံဃာများ မြင်၍ ဆွမ်းရကြပါစေဟု ကြံစည်နှလုံးသွင်းခြင်းကား စိတ်ကြောင့်ဖြစ်သည်။</p> <h3>၇-သင်္ခတလက္ခဏသုတ်</h3> <p>သင်္ခတတရားအတွက် သင်္ခတဟု မှတ်ကြောင်း လက္ခဏာ ၃-မျိုးမှာ အဖြစ် (ဥပါဒ်)၊ အပျက် (ဘင်)၊ ဖြစ်ခိုက်ပြောင်းလဲခြင်း ထင်ရှားခြင်းတို့တည်း။ သင်္ခတတရားနှင့် မှတ်ကြောင်းလက္ခဏာမှာ တခြားစီသာတည်း။ သင်္ခတကို လက္ခဏာဖြင့် ပိုင်းခြားသိအပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-423 </p><hr> <h3>၈-အသင်္ခတလက္ခဏသုတ်</h3> <p>အသင်္ခတတရားအတွက် အသင်္ခတဟု မှတ်ကြောင်းလက္ခဏာ ၃-မျိုးမှာ အဖြစ် (ဥပါဒ်)၊ အပျက် (ဘင်)၊ ဖြစ်ခိုက်၏ ပြောင်းလဲခြင်းရှိ၊ မထင်ရှားခြင်းတို့တည်း။ (ဥပါဒ် ဌီ ဘင် မဖြစ်မရှိ၍ အသင်္ခတ၊ ဖြစ်ရှိလျှင် သင်္ခတမည်သည်။)</p> <h3>၉-ပဗ္ဗတရာဇသုတ်</h3> <p>ဟိမဝန္တာတောင်မင်းကို မှီ၍ သစ်ပင်ကြီးများ ကြီးပွားခြင်း ၃-မျိုးမှာ အကိုင်းအခက် အရွက်၊ အခေါက်အပွေး၊ အကာအနှစ်တို့ဖြင့် ကြီးပွားခြင်းတို့တည်း။ ဤအတူပင် သဒ္ဓါခိုင်ပြီး အိမ်ထောင်ဦးစီးကို မှီ၍ သားမယား စသော အိမ်သားများ ကြီးပွားခြင်း ၃-မျိုးမှာ ယုံကြည်မှုသဒ္ဓါ၊ ကိုယ်ကျင့်သီလ၊ အသိပညာတို့ဖြင့် ကြီးပွားခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၁၀-အာတပ္ပကရဏီယသုတ်</h3> <p>အားထုတ်ခြင်းကို ပြုအပ်ကြောင်း ၃-မျိုးမှာ မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်များ မဖြစ်အောင်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်များ ဖြစ်အောင်၊ ဖြစ်ပေါ်လာကြသော ကိုယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲဝေဒနာများကို သည်းခံနိုင်အောင် အားထုတ်ခြင်းဟူသော အကြောင်း ၃-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် အထက်ပါအကြောင်း ၃-မျိုးတို့ဖြင့် အားထုတ်ခြင်းကို ပြု၏၊ ထိုပြုနိုင်ရာ အခါ၌ ဤရဟန်းကို ဆင်းရဲဆုံးအောင် အားထုတ်ခြင်းရှိသော သတိပညာရှိသော ရဟန်းဟူ၍ ဆိုအပ်သည်။</p> <h3>၁၁-မဟာစောရသုတ်</h3> <p>မညီညွတ်သည်ကိုသော်လည်း အမှီရ၊ တောအုပ်ကိုသော်လည်း အမှီရ၊ အားကြီးသူကိုသော်လည်း အမှီရခြင်းဟူသော အင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ခိုးသူကြီးသည် အိမ်ကိုဖောက်၊ ရွာကိုတိုက်ခိုက်၊ တအိမ်ကိုသော်လည်း တိုက်ခိုက်၊ ခရီးလမ်း၌ စောင့်၍သော်လည်း တိုက်ခိုက်လုယက်သည်။</p> <p>မညီညွတ်သည် ဟူသည် သွားလာကူးခက်သောမြစ်၊ မညီညွတ်သော တောင်များတည်း။ တောအုပ်ဟူသည် မြက်တော သစ်တော ထူသော တောအုပ်ကြီးများတည်း။ အားကြီးသူ ဟူသည် သူများတစုံတရာ ပြောလတ်သော် အပြစ်ကို ကာကွယ်၍ ခိုးသူကြီး၏ အကျိုးကို ပြောပေးကြသော မင်း၊ မင်းအမတ်ကြီးများတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-424 <hr> ဤအတူသာလျှင် မညီညွတ်သည်ကိုသော်လည်း အမှီရ၊ တောအုပ်ကို သော်လည်း အမှီရ၊ အားကြီးသူကိုသော်လည်း အမှီရခြင်းဟူသော အင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းယုတ်သည် ဂုဏ်ကိုတူးဖျက်ခြင်းဖြင့် တူးဖျက်အပ်သော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ကာ အပြစ်ရှိ၍ ပညာရှိများစွပ်စွဲအပ်သည်၊ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>မညီညွတ်သည်ဟူသည် သာသနာတော်၌ မညီညွတ်သော ကာယကံ၊ ဝစီကံ၊ မနောကံတို့နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ တောအုပ်ဟူသည် အယူမှား၍ သဿတစသည်ဖြင့် စွဲယူသော အန္တဂ္ဂါဟိကဒိဋ္ဌိနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ အားကြီးသူဟူသည် သူများတစုံတရာပြောလတ်သော် အပြစ်ကိုကာကွယ်၍ ရဟန်းယုတ်၏အကျိုးကို ပြောပေးကြသော မင်း၊ မင်း၏အမတ်ကြီးများတည်း။</p> <h3>၂။ ဒုတိယသုတ်-၅၀၊ (၆) ဗြာဟ္မဏဝဂ်</h3> <h3>၁-ပဌမ ဒွေဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>ဖွားမြင်သည်မှ အသက် ၁၂၀ ရှိ၍ အိုမင်းကြီးမြင့် အရွယ်ရင့်ကာ ဆင့်ဆင့်လွန်မြောက် အဆုံးအရွယ်ရောက်ကြသော ပုဏ္ဏား ၂-ဦးသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်နှုတ်ဆက်ကာ နေရာတခုမှာထိုင်ပြီး ဘုရားရှင်အား “အကျွန်ုပ်တို့ အသက် ၁၂၀-အဆုံးအရွယ်ရောက်နေကြပါပြီ၊ ဒုဂ္ဂတိဘေးမှ လာကြောင်း ကောင်းမှုမပြုကြရသေးပါ၊ အရှင်ဂေါတမသည် ကျွန်ုပ်တို့အား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်နိုင်ရာသော ဆုံးမခြင်းဖြင့် ဆုံးမတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ကြသည်။</p> <p>“အိုခြင်း နာခြင်း သေခြင်းသည် ဤသတ္တလောကကို အဆင့်ဆင့် ပို့ဆောင်အပ်၏။ သို့ဖြစ်လတ်သော် မျက်မှောက်ဘဝ၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် စောင့်စည်းခြင်းသည် ဘဝပြောင်းသွားသူ၏ ပုန်းအောင်းမှီခိုရာဖြစ်သည်” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>အသက်သည် တိုတောင်းလှ၏၊ အိုမှုကအဆင့်ဆင့် အပို့ခံရသော သတ္တဝါအား ကိုးကွယ်ရာမရှိနိုင်၊ သေဘေးကို မြင်အောင်ရှုလျက် ချမ်းသာဆောင်နိုင်သော ကောင်းမှုကို ပြုရာသည်၊ မျက်မှောက်ဘဝ၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် စောင့်စည်းခြင်း၊ အသက်ရှင်နေစဉ် ကောင်းမှုပြုခြင်းသည်သာ ဘဝပြောင်းသူအား ချမ်းသာတို့ဖြစ်သည်စသည်ကို ဂါထာဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ကြ သားမယားများ စကားနားမထောင်၍ ထွက်ရပ်လမ်းရှာရန် ဘုရားထံလာကြသည်။ ဘုရားရှင်ကား စင်စစ်ထွက်မြောက်ပြီး ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်ဟုလည်း လက်ခံယုံကြည်ကြသည်။ အသက်ကြီးလှ၍ ရဟန်းမပြုနိုင်သူများ ဖြစ်ရကား ၅-ပါးသီလ၌သာ တည်စေလို၍ စောင့်စည်းခြင်း ၃-မျိုး ဟောကြားသည်။ အသက်ထက်ဆုံး ငါးပါးသီလစောင့် နတ်၌ဖြစ်သွားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-425 </p><hr> <h3>၂။ ဒုတိယ၊ ဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>အသက် ၁၂၀-ရှိသော ပုဏ္ဏား ၂-ဦးပင် ဘုရားထံလာ အလားတူလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က ဤသတ္တလောကကို အို၊ နာ၊ သေ မီးလောင်နေသည်။ သို့ဖြစ်လတ်သော် မျက်မှောက်ဘဝ၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် စောင့်စည်းခြင်းသည် “ဘဝပြောင်းသွားသူ၏ ပုန်းအောင်းမှီခိုရာဖြစ်သည်” ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်—</p> <p>အိမ်မီးလောင်လျှင် အိုးခွက်စသောပစ္စည်း၊ မီးလွတ်အောင် ထုတ်ယူထားသောပစ္စည်းနှင့် မီးမလောင်သောပစ္စည်းများသာ အိမ်ရှင်ဖို့ဖြစ်သည်၊ ဤအတူပင် သတ္တလောကကို အို သေ မီးလောင်နေရာ ဒါနဖြင့် မီးလောင်ပြင်ထုတ်၊ ထိုဒါနသည်သာ အပိုင်ထုပ်ပြီး ဥစ္စာစသည်ဖြင့်မိန့်။</p> <h3>၃။ အညတရ ဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>ပုဏ္ဏားတယောက် ဘုရားထံလာပြီး “ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်သောတရား၊ တရားဟု ဆိုအပ်ပါ၏၊ အဘယ်မျှဖြင့် တရားသည် ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်ပါသနည်း၊ အခါမလင့် အကျိုးပေး၍ လာကြည့်ပါဟူသော အစီရင်ခံထိုက်၊ မိမိကိုယ်စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်ပါသနည်း၊ အရိယာများ ကိုယ်စီ သိနိုင်ခံစားနိုင်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ရာဂဖြင့် တပ်စွန်းသူသည် ရာဂနှိပ်စက်ခံရသည်ဖြစ်၍ ရာဂဖြင့် သိမ်းကျုံးဆွဲယူအပ်သော စိတ်ရှိရကား မိမိ၊ သူတပါး ၂-ဦးသား ဆင်းရဲရန်ကြံစည်သည်၊ စိတ်ကိုမှီ၍ ဖြစ်သော ဆင်းရဲမှု နှလုံးမသာမှုကိုလည်း ခံစားရသည်၊ ရာဂကို ပယ်ခွာလိုက်သော် ဆင်းရဲရန်မကြံစည်၊ ဆင်းရဲမှုနှလုံးမသာမှုကိုလည်း မခံစားရတော့။</p> <p>ရာဂဖြင့် တပ်စွန်းသူသည် ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ပြစ်မှုများကို ပြုသည်၊ ပယ်ခွာလိုက်သော် မပြုတော့။</p> <p>ရာဂဖြင့် တပ်စွန်းသူသည် ကိုယ်ကျိုး သူကျိုး ၂-ဦးကိုလည်း အမှန်မသိ၊ ပယ်ခွာပါမှ သိနိုင်သည်၊ ဤသို့လျှင် တရားသည် ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်၏၊ အခါမလင့်အကျိုးပေးသည် စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဒေါသဖြင့် ဖျက်ဆီးအပ်သူ၊ မောဟဖြင့် တွေဝေထိုက်သူများအတွက်လည်း အလားတူ ဟောတော်မူသည်၊ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၄-ပရိဗ္ဗာဇကသုတ်၌လည်း</h3> <p>ပုဏ္ဏားမျိုး ပရိဗိုဇ်တဦး ဘုရားထံလာပြီး အလားတူလျှောက်ထား၊ ဘုရားရှင်ဖြေကြား သရဏဂုံတည်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-426 </p><hr> <h3>၅-နိဗ္ဗူတသုတ်</h3> <p>ဇာဏုသောဏိပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “ကိုယ်တိုင် သိမြင်ထိုက်သော နိဗ္ဗာန်၊ နိဗ္ဗာန်ဟုဆို၏။ အဘယ်မျှဖြင့် နိဗ္ဗာန်သည် ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်၊ အခါမလင့် အကျိုးပေးပါသနည်း” စသည်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်၌ တရားဂုဏ် ၆-ပါးရှိပုံကို မေးလျှောက်ရာ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟရှိသူသာ မိမိ၊ သူတပါး ၂-ဦးသား ဆင်းရဲအောင်ကြံစည်၊ မရှိသူ မကြံစည်တော့ဟု ဖြေကြား၊ ပုဏ္ဏားသရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၆-ပလောကသုတ်</h3> <p>ပုဏ္ဏားသူဌေးတဦး ဘုရားထံလာပြီး “ဆရာ့ဆရာ ရှေးပုဏ္ဏားကြီးများပြောစကား ကြားဖူးပါသည်၊ ရှေးက ဤလောကပြည်သည် အဝီစိငရဲကြီးပမာ လူများစည်ကား၊ ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည်များ ကြက်ပျံမကျရှိကြသည်ဟု ကြားဖူးပါသည်၊ ယခုအခါ လူများနည်း၊ ကျိုးတိုးကျဲတဲ ထင်ရပါသည်၊ ရွာနိဂုံး မြို့ဇနပုဒ်များလည်း ရွာစသည် မဟုတ်ကြတော့၊ ဘာ့ကြောင့်ပါနည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ယခုအခါ လူများသည် မတရားသော အဓမ္မရာဂဖြင့် တပ်မက်ကြ၊ မညီမျှသော ဝိသမလောဘဖြင့် နှိပ်စက်အပ်ကြ၊ မှောက်မှားကြသောအကျင့် မိစ္ဆာဓမ္မနှင့် ပြည့်စုံကြသည်၊ ထိုသူများသည် မတရားလောဘ စသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍ ထက်သော လက်နက်များ စွဲကိုင်ကြကာ အချင်းချင်း သတ်ဖြတ်ကြသောကြောင့် လူများစွာသေကြရသည်ကား တကြောင်း။</p> <p>အထောက်အထား နောက်တမျိုးမှာ မတရားလောဘ စသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံကြသူများအား မိုးကောင်းစွာ ရွာမပေး၊ ထို့ကြောင့် ကောက်ပင်မသန်၊ ပိုးဖျက်ခံရ၊ အရိုးတန်သာကျန်၍ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးရကား လူများစွာသေကြေရသည်ကား တကြောင်း။</p> <p>အထောက်အထား နောက်တမျိုးမှာ မတရားလောဘစသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံကြသူ လူများထံသို့ ဘီလူးဗိုလ်မှူးများက ဘီလူးကြမ်းများကို စေလွှတ်သောကြောင့် လူများစွာ သေကြရသည်ကား တကြောင်းဟု မိန့်ရာ ပုဏ္ဏားသရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>ကြက်ပျံတကျစည်ကား- တရွာနှင့်တရွာ အိမ်ခေါင်ပိုးချင်း ကြက်ပျံကျနိုင်၊ တနည်း- တရွာနှင့်တရွာ ကြက်များမြေက ခြေဖြင့်သွားနိုင်အောင် ရွာခြေအိမ်ခြေ စည်ကားခြင်းတည်း။</p> <p>အဓမ္မရာဂ- မတရားလာဘ- လောဘမည်သည် စင်စစ် မတရားချည်းသာဖြစ်သော်လည်း ကိုယ်ပိုင်ပရိက္ခရာ၌ တပ်သောလောဘကို မတရားလောဘမဆိုရ၊ သူများပရိက္ခရာ၌ တပ်သော လောဘကိုသာ မတရားလောဘဆိုရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-427 <hr> ဝိသမလောဘ- မည်မျှသောလောဘ လောဘမှန်သမျှ ညီမျှသည်မရှိသော်လည်း သူများပစ္စည်း တပ်မက်သော လောဘကိုသာ ဝိသမလောဘခေါ် မိစ္ဆာဓမ္မအကျင့်မှားဟူရာ၌လည်း လမ်းမဟုတ်သောယောက်ျားချင်း မေထုန်ပြုမှု စသည်ကိုယူ။</p> <h3>၇-ဝစ္ဆဂေါတ္တသုတ်</h3> <p>ဝစ္ဆအနွယ် ပရိဗိုဇ်သည် ဘုရားထံလာပြီး “ရဟန်းဂေါတမသည် ငါ့သာလှူ၊ သူများမလှူနှင့်၊ ငါ့တပည့်များသာလှူ၊ သူများတပည့်တွေမလှူနှင့်၊ ငါ့လှူမှသာ အကျိုးကြီး၊ သူများလှူလျှင် အကျိုးမကြီး၊ ငါ့တပည့်များလှူမှသာ အကျိုးကြီး၊ သူများတပည့်တွေလှူလျှင် အကျိုးမကြီး ဟု ဟောသည်ဟူသောစကား ကျွန်ုပ်ကြားဖူးပါသည်၊ ဘယ်လိုပါလဲ ရဟန်းဂေါတမ။ ဤသို့ဟောသည်ဟု ဆိုကြသူများသည် အရှင်ဟောတိုင်း ဆိုကြပါသလော၊ အရှင်ကို မဟုတ်မမှန် စွပ်စွဲရာမရောက်ဘဲ ရှိကြပါ၏လော၊ အရှင်ဟောသောတရားကိုပင် တဆင့်ဆိုကြပါ၏လော၊ အရှင်၏မူလစကားနှင့် သူတို့တဆင့်စကားသည် ကဲ့ရဲ့ဖွယ် လုံးဝကင်းပါ၏လော၊ အကျွန်ုပ်တို့ကား အရှင့်ကို မစွပ်စွဲလိုကြပါ” လျှောက်သည်။</p> <p>“ရဟန်းဂေါတမသည် ငါသာ စသောစကားမျိုး ဟောသည်” ဟု ဆိုကြသူများသည် ငါဟောသည့်အတိုင်း မဆိုကြ၊ ငါ့ကို မမှန်စကားဖြင့် စွပ်စွဲကြသည်။ သူတပါးအလှူကိုတားသူသည် အလှူရှင်၏ ကောင်းမှုအန္တရာယ်ကိုပြုသည်၊ အလှူခံ၏ လာဘ်အန္တရာယ်ကိုပြုသည်၊ ရှေးဦးကပင် မိမိကိုယ်ကို တူးဖျက်အပ်သည်မည်၏၊ ဤ ၃-မျိုး၏ အန္တရာယ်ဘေးကို တားသည်မည်သည်။</p> <p>ငါဘုရားမူကား ဤသို့ဟောသည် — “ပုန်းစီးအိုင်၊ တန်းစီးမြောင်းရှိသတ္တဝါများသည် အိုးခွက်ဆေးရေများဖြင့် မျှတကြပါဟု အိုးခွက်ဆေးရေကိုသော်မျှ ထိုအိုင်မြောင်း၌စွန့်၏၊ ထိုအကြောင်းကြောင့်လည်း ကောင်းမှုဖြစ်ခြင်းကို ငါဟောသည်၊ လူလှူရာ၌ကား ဆိုဖွယ်မလို၊ စင်စစ်အားဖြင့်ကား သီလရှိသူအားလှူလျှင် အကျိုးကြီးသည်ဟု ငါဆို၏၊ သီလမရှိသူအားလှူလျှင် ထိုမျှလောက် အကျိုးမကြီးဟု ငါမဆို။”</p> <p>ထိုသီလရှိသူဟူသည်လည်း ကာမစ္ဆန္ဒ၊ ဗျာပါဒ၊ ထိနမိဒ္ဓ၊ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ တည်းဟူသော အင်္ဂါ ၅-ပါးကိုပယ်ပြီးသူဖြစ်၍ ရဟန္တာတို့၏ဥစ္စာဖြစ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ ဝိမုတ္တိ၊ ဝိမုတ္တိဉာဏ်အမြင် ဟူသောအစုအင်္ဂါ ၅-ပါးနှင့် ပြည့်စုံပြီးသူ၌လှူလျှင် အကျိုးကြီး၏ဟု ငါဆိုသည်။</p> <p>နွားနက် နွားဖြူ အဆင်းခြားသော်လည်း မည်သည့်နားတွင်မဆို ယဉ်ကျေး၍ ဝန်ဆောင်နိုင်သော ခွန်အားရှိ၍ ဖြောင့်မတ်လျင်မြန်စွာ သွားနိုင်သော ရွှေ့ဆောင်နွားလားကိုသာ ဝန်ဆောင်ခိုင်းကြသည်၊ အဆင်းကို ဦးစားမပေးကြ။<br> <br>စာမျက်နှာ-428 <hr> ဤအတူပင် မင်း၊ ပုဏ္ဏား၊ ကုန်သည်၊ သူဆင်းရဲ၊ ဒွန်းစဏ္ဍား၊ ပန်းမှိုက်သွန်မျိုးဟူသော မည်သည့်မျိုးဇာတ်ရှိသူ လူများတွင်မဆို ယဉ်ကျေး၍ အကျင့်ကောင်းကာ တရား၌တည်၍ သီလရှိသော၊ အမှန်စကားဆိုလျက် ရှက်စိတ်ရှိသော၊ ဖြစ်ဟောင်းကင်းကာ ခန္ဓာဝန်ချ ဝဋ်ဒုက္ခမနွယ် ပြုဖွယ်ပြုပြီး တရားအားလုံး၏ တဘက်ကမ်းရောက်ပြီးဖြစ်သော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကြီး၌ လှူလျှင် ပြန့်ပြောသည်။</p> <p>ဗဟုသုတနည်းပါး လူမိုက်များကား သာသနာပ၌ လှူကြ၏၊ သူတော်ကောင်းများ မဆည်းကပ်ကြ။ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်၍ ပညာရှိသူတော်ကောင်းများကို မှီဝဲဆည်းကပ်သူတို့၏ သဒ္ဓါတရားသည်ကား ဘုရားရှင်၌ အမြစ်သဖွယ်ဖြစ်၍တည်သည်၊ ထိုပညာရှိများ နတ်ပြည်လားရ၊ လူ့ပြည်မှာလည်း အမျိုးမြတ်၌ ဖြစ်ကြရပြီး အစဉ်သဖြင့် နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြရသည်—မိန့်။</p> <p>တရားအားလုံး၏ တဘက်ကမ်းရောက်ပြီး- ခန္ဓာ အာယတန ဓာတ် အားလုံးတို့၏ အဘိညာ၊ ပရိညာ၊ ပဟာန၊ ဘာဝနာ၊ သစ္ဆိကိရိယ၊ သမာပတ္တိဟူသော ၆-ပါးပြားသော ကမ်းတဘက်သို့ရောက်သည်၊ ပါရဂူ ၆-ပါးတည်း။</p> <p>ဘုရား၌ အမြစ်သဖွယ် ဖြစ်၍တည်သောသဒ္ဓါ- သောတာပန်၏ သဒ္ဓါတရားတည်း။ ယင်းသောတာပန်ကား လူဖြစ်လျှင် မင်း၊ ပုဏ္ဏား၊ သူကြွယ်ဟူသော အမျိုးမြတ် ၃-ပါး၌ ဖြစ်ရသည်၊ အောက်တန်းစား မဖြစ်။</p> <h3>၈-တိကဏ္ဏသုတ်</h3> <p>တိကဏ္ဏပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဏ္ဏားများသည် ဤသို့လည်း ပညာရှိဖြစ်ကြ၊ ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ပညာရှိဖြစ်ကြသည်” ဟု ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဏ္ဏားများဂုဏ်ကို ဘုရားမျက်မှောက်၌ လျှောက်ကြရာ ဘုရားရှင်က “ဘယ်လိုပုဏ္ဏားကို ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသည်ဟု ပုဏ္ဏားများ ပညတ်ကြသနည်း” ဟု မေးတော်မူသည်။</p> <p>“အရှင်ဂေါတမ၊ ဤလောက၌ ပုဏ္ဏားသည် မိဘ ၂-ဘက်လုံး ဇာတ်ကောင်းရှိ၍ မျိုးသန့်သော ဝမ်းရှိပါသည်၊ ဘိုးဘေး ၇-ဆက်တိုင်အောင် ဇာတ်နှင့်စပ်သော စကားဖြင့် အပယ်ခံ အကဲ့ရဲ့မခံရပါ။ ဝေဒကျမ်းဂါထာများကို ရွတ်တတ်၍ ဝေဒကျမ်းများကိုဆောင်နိုင်ပါသည်။ အဘိဓာန် အလင်္ကာ သဒ္ဒါ ၅-ခုမြောက် ဣတိဟာသ (သမိုင်းရာဇဝင်ပုံပြင်) ကျမ်းနှင့်တကွ ဣရု၊ ယဇ၊ သာမဟူသော ဗေဒင် ၃-ခုတို့၏ တဘက်ကမ်းရောက်ပါသည်။”</p> <p>“ဝေဒကျမ်းလာ ပုဒ်ရင်းများကို ထုတ်စစ်ပြသော ပဒကျမ်း၊ ဓာတ်ပစ္စည်း စသည်တို့ဖြင့် ပုဒ်ပြီးပုံကိုပြသောဗျာကရုဏ်းကျမ်းကိုတတ်၍ မျက်မြင်လောကဆိုင်ရာ ရုပ်ဝါဒ<br> <br>စာမျက်နှာ-429 <hr> ကိုပြသော လောကာယတကျမ်း၊ မဟာပုရိသလက္ခဏာကျမ်းများ၌ အကြွင်းမဲ့ တတ်မြောက်ပါသည်။ ဤသို့လျှင် ပုဏ္ဏားကို ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသည်ဟု ပုဏ္ဏားများ ပညတ်ကြပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ပုဏ္ဏားကို ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသည်ဟု ပုဏ္ဏားများ ပညတ်ကြသည်က တခြား၊ အရိယာသူမြတ်၏ အဆုံးအမ၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံခြင်းက တခြား” ဟု မိန့်တော်မူရာ အရိယာသူမြတ်၏ အဆုံးအမ၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးဖြစ်ပုံတရားကို ဟောကြားပါရန် ပုဏ္ဏားတောင်းပန်တော့သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က သာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အားထုတ်သဖြင့် ပဌမဈာန်၊ ဒုတိယ၊ တတိယ၊ စတုတ္ထဈာန်များကို ရပုံ၊ ထိုဈာန်များကို အခြေခံ၍ ရှေ့၌ဖြစ်ဖူးသော ဘဝကို အောက်မေ့နိုင်သော ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်၊ သတ္တဝါတို့၏ စုတိပဋိသန္ဓေကို သိသော ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်၊ အာသဝေါတရားတို့ကို ကုန်ခန်းစေတတ်သော အာသဝက္ခယဉာဏ်ဟူသော ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးရပုံကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>“ဤဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးတို့ဖြင့် တေဝိဇ္ဇပုဏ္ဏားဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကိုသာ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူဟု ငါဆို၏၊ သူများပြောသည်ကို လိုက်၍ပြောတတ်ကာမျှဖြစ်သူကို ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူဟု ငါမဆို” ဟု မိန့်တော်မူရာ ပုဏ္ဏားက “ပုဏ္ဏားများ၏ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံခြင်းက တခြား၊ အရှင်ဘုရားများဆိုင်ရာက တခြားပါ၊ ပုဏ္ဏားများ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံခြင်းသည် အရိယာသူမြတ်၏ အဆုံးအမ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံခြင်းကို ၁၆-စိတ်စိတ်၍ တစိတ်မျှကိုလည်း မမီနိုင်” စသည်လျှောက်ထား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>တိကဏ္ဏပုဏ္ဏားကား ဘုရားထံ တခါမျှ မရောက်ဖူးသဖြင့် ဘုရားရှင်များအား ချဉ်းကပ်ခက်သည်၊ ငါက မလျှောက်ထားလျှင် ဘုရားရှင်က မိန့်ချင်မှ မိန့်မည်၊ မမိန့်လျှင် အစည်းအဝေးမှာ စကားပြောသောငါ့ကို “ဤမှာ ဘာကြောင့်ပြောတာလဲ၊ ရဟန်းဂေါတမထံသွားစဉ်က စကားပြောခွင့်မျှမရ” ဟု ဆိုကြမည်၊ ဤပြစ်လွတ်အောင်မှန်း၍ ချီးကျူးသည်၊ ပုဏ္ဏားများဂုဏ် ချီးကျူးသော်လည်း ဘုရားဉာဏ်တော် ထိရောက်စေမည်ရည်သည်။</p> <p>ဝိဇ္ဇာရှင်ပုဏ္ဏားဆိုတာ ဘယ်လိုလဲ- သိထားတဲ့နေရာမှာ ငါ့ကို ဘုရားရှင်မေးသည်ဟု ဝမ်းသာစွာ ၂-ဘက်ဇာတ်ကောင်း၍ မျိုးသန့်ပုံစသည်လျှောက်သည်၊ အာထဗ္ဗဏဗေဒင်ကို စတုတ္ထထားသဖြင့် ဣတိဟာသကျမ်းကို ၅-ခုမြောက်ဟု ဆိုသည်။</p> <p>မဟာပုရိသလက္ခဏာကျမ်း- ဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ အဂ္ဂသာဝက၊ ဘုရားမယ်တော်၊ ခမည်းတော်၊ စကြာမင်းစသည်တို့၏ လက္ခဏာကို ပြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-430 <hr> အာသဝက္ခယဉာဏ်- အာသဝေါတရား ၄-ပါးကို ကုန်စေသည်၊ အရဟတ္တမဂ်ခဏ၌ အာသဝ ၄-ပါးမှ စိတ်လွတ်၍ ဖိုလ်ခဏ၌ လွတ်ပြီးဖြစ်သည်၊ ပစ္စဝေက္ခဏဉာဏ်ဖြင့် ပဋိသန္ဓေနေမှု ဇာတိကုန်ပြီစသည်ကို ဆင်ခြင်နိုင်သည်။</p> <p>အဘယ်ဇာတိကုန်၍ ဘယ်ပုံသိသနည်း- အတိတ်ဇာတိကား ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ယခုကုန်ပြီမဆိုရ၊ အနာဂတ်ဇာတိကလည်း မဖြစ်သေး၍ အားထုတ်မဖြစ်သောကြောင့် မဆိုရ၊ ပစ္စုပ္ပန်ဇာတိကလည်း ထင်ရှားရှိဆဲဖြစ်သောကြောင့် ကုန်ပြီမဆိုရပါ၊ ဆိုရမည်ကား မဂ်မရလျှင် ၃၁-ဘုံ၌ ဖြစ်ရမည့် ခန္ဓာဇာတိသည် ယခု မဂ်ရခြင်းကြောင့် မဖြစ်သဘောရောက်ကာ ကုန်သွားခြင်းတည်း၊ ကိလေသာပယ်ပြီးပုံ ဆင်ခြင်သဖြင့် ထင်ရှားရှိသောကံသည် ကိလေသာအဖော်မရ၍ ပဋိသန္ဓေကျိုး နောင်မပေးတော့ဟု ဆင်ခြင်သိသည်။</p> <h3>၉-ဇာဏုသောဏိသုတ်</h3> <p>ဇာဏုသောဏိပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “အကြင်သူအား ယဇ်ပူဇော်ဖွယ်ဖြစ်စေ၊ ကုဦးကမင်း (သေသူအတွက်ကမင်း) ဖြစ်စေ၊ နွားနို့ထမင်းဖြစ်စေ၊ အခြားလှူဖွယ်ဝတ္ထုဖြစ်စေ ရှိသည်ဖြစ်အံ့၊ ထိုသူသည် ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဏ္ဏားတို့၌ အလှူကို ပေးလှူရာပါ၏ (ပေးလှူသင့်ပါသည်)” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ပုဏ္ဏားဆိုင်ရာ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးကိုမေး၊ အထက်ပါသုတ်အတိုင်း ပုဏ္ဏားက ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးရှိပုံချင်း တခြားစီဖြစ်သည်ဟု မိန့်ရာ ပုဏ္ဏားက အရိယာသူမြတ်၏အဆုံးအမ၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးပြည့်စုံပုံကို ဟောပြရန်တောင်းပန်သဖြင့် အထက်ပါသုတ်အတိုင်း မိန့်ကြားလိုက်သည်၊ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၁၀-သင်္ဂါရဝသုတ်</h3> <p>သင်္ဂါရဝပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “အကျွန်ုပ်တို့ ပုဏ္ဏားမည်သည် ကိုယ်တိုင်လည်း ယဇ်ပူဇော်ကြ၊ သူများကိုလည်း ပူဇော်စေကြပါသည်၊ ကိုယ်တိုင်ပူဇော်သူ၊ ပူဇော်စေသူအားလုံးသည် ပူဇော်ခြင်းကြောင့် အများအတွက် အကျင့်ကို ကျင့်ကြပါသည်၊ အကြင်သူသည်ကား ထိုထိုဤဤအမျိုးမှ ရဟန်းပြု၍ မိမိတကိုယ်တည်းကို ဆုံးမ၏၊ ငြိမ်သက်စေ၏၊ ကိလေသာမှ ငြိမ်းစေ၏၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤသူသည် ယင်းရဟန်းပြုခြင်းကြောင့် တကိုယ်ကောင်းအကျင့်ကို ကျင့်သူဖြစ်ပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က သို့ဖြစ်လျှင် ဤအရာ၌ သင့်ပြန်ပေးမည်၊ နှစ်သက်သလို သင်ဖြေ၊ ထိုစကားကို သင်မည်သို့ ထင်သနည်း၊ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်၍ တရားအား<br> <br>စာမျက်နှာ-431 <hr> လုံးကို ကိုယ်တိုင်မှန်စွာ သိတော်မူသော အသိဉာဏ်ဝိဇ္ဇာ၊ အကျင့်စရဏနှင့် ပြည့်စုံတော်မူပြီး စကားကောင်းကိုသာ မိန့်ကာ လောကကို သိတော်မူသော ဆုံးမထိုက်သူကို ဆုံးမရာ၌ အတုမဲ့ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ နတ်လူတို့၏ဆရာဖြစ်ကာ သစ္စာ ၄-ပါးကို သိတော်မူသော ဘုန်းတန်ခိုးကြီးမား မြတ်စွာဘုရားသည် ဤလောက၌ ပွင့်တော်မူ၏။</p> <p>ထိုမြတ်စွာဘုရားက “လာကြ၊ အတုမဲ့ အကျင့်မြတ်၏တည်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို ငါကိုယ်တိုင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုခဲ့သော ဤလမ်းစဉ် ဤအကျင့်ကို သင်တို့အား ဟောကြားမည်၊ ငါဟောတိုင်း သင်တို့ကျင့်လျှင်လည်း အတုမဲ့ အကျင့်မြတ်၏တည်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ သင်တို့နေကြရမည်၊ ထိုလမ်းစဉ်အကျင့်ကို သင်တို့လည်း ထိုအတိုင်းကျင့်ကြ” ဟု ဟောတော်မူ၏။ ဤသို့ ဘုရားကိုယ်တိုင်လည်း တရားဟော၏၊ တပါးသူများလည်း နိဗ္ဗာန်အကျိုးငှာ ကျင့်ကြ၏၊ ကျင့်သူများကား အရာ အထောင် အသိန်းမက များကြသည်။</p> <p>ငါပြောပြီးစကားကို သင်မည်သို့ ထင်သနည်း၊ ဤအတိုင်းဖြစ်လျှင် ရဟန်းပြုခြင်းအကျင့်သည် တကိုယ်ကောင်းအကျင့်လော၊ သို့မဟုတ် အများအကျိုးအတွက် အကျင့်လော” ဟု မိန့်ရာ “အများအကျိုးအတွက် အကျင့်ပါ” ဟု ပုဏ္ဏားလျှောက်တင်သည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်အာနန္ဒာက ပုဏ္ဏားအား “ဤအကျင့် ၂-မျိုးတွင် ဘယ်အကျင့်ကို သင်နှစ်သက်သနည်း၊ ဘယ်အကျင့်သည် သာ၍နည်းသောကိစ္စ ရှိသနည်း၊ သာ၍နည်းသော အားထုတ်မှု ရှိသနည်း” မေးရာ “အရှင်ဂေါတမကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုး၊ အရှင်အာနန္ဒာကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးများကို အကျွန်ုပ်ပူဇော်ပါ၏၊ ချီးမွမ်းပါ၏” ဟု ပုဏ္ဏားက အမေးနှင့်မလျော်သောအဖြေကို ဖြေသည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက်လည်း ပုဏ္ဏားအား အရှင်အာနန္ဒာက “သင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပူဇော်ချီးမွမ်းသနည်း” ဟု မေးသည်မဟုတ်၊ “အကျင့် ၂ မျိုးတွင် ဘယ်အကျင့်ကို နှစ်သက်သနည်း၊ ဘယ်အကျင့်သည် သာ၍နည်းသောကိစ္စ၊ အားထုတ်မှုရှိသနည်း” ဟုသာ သင့်ကို ငါမေးသည်ဆိုသည်၊ ၂-ကြိမ်မြောက်ပင် ပဌမကဲ့သို့ ဖြေသည်။</p> <p>၃-ကြိမ်မြောက်လည်း အရှင်အာနန္ဒာက ရှင်းပြ၍ မေးသော်လည်း ပဌမကဲ့သို့ပင် ပုဏ္ဏားဖြေပြန်ရာ အာနန္ဒာနှင့် ပုဏ္ဏား ၂-ဦးလုံး ပင်ပန်းခြင်းမှလွတ်အောင် ဘုရားရှင် ကြံတော်မူပြီး “ယနေ့ နန်းတွင်းအစည်းအဝေးထိုင် မင်းယောက်ျားတို့အား အဘယ်အကြားစကား ထင်ရှားဖြစ်သနည်း” စကားဖြတ်၍ မေးတော်မူသည်။</p> <p>“ရှေးက ရဟန်းများမှာ အလွန်အားနည်းကြလျက်လည်း တန်ခိုးပြာဋိဟာပြသူများသည်၊ ယခုကား ရဟန်းအလွန်များလျက်လည်း တန်ခိုးပြာဋိဟာပြသူမှာ နည်းသည်ဟူသော အကြားစကားထင်ရှားဖြစ်ပါသည်” ဟု ပုဏ္ဏားလျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-432 <hr> တန်ခိုးပြာဋိဟာ - ဣဒ္ဓိပါဋိဟာရိယ၊ အတပ်ဟောခြင်းပြာဋိဟာ - အာဒေသနာပါဋိဟာရိယ၊ ဆုံးမခြင်းပြာဋိဟာ - အနုသာသနီပါဋိဟာရိယဟု ပြာဋိဟာ ၃-မျိုးတွင် တန်ခိုးပြာဋိဟာ ဟူသည် ဤလောက၌ အချို့သူသည် များပြားသော တန်ခိုးဖန်ဆင်းခြင်းကို ပြီးစေ၏။ တယောက်ကအများ၊ အများက တယောက် ဖြစ်သွား၏၊ ကိုယ်ထင်ရှားဖြစ်စေ၊ ပျောက်စေ၏၊ နံရံတံတိုင်း တောင်တဘက်သို့ မထိငြိဘဲ ကောင်းကင်၌ကဲ့သို့ သွား၏၊ မြေ၌လည်း ငုပ်ခြင်း ပေါ်ခြင်းကို ရေ၌ကဲ့သို့ပြု၏၊ ရှေ့၌လည်း မကွဲစေဘဲ မြေ၌ကဲ့သို့သွား၏၊ ကောင်းကင်၌လည်း ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေလျက် ငှက်ကဲ့သို့သွား၏၊ လ နေ တို့ကိုလည်း လက်ဖြင့် သုံးသပ်ဆုပ်ကိုင်၏၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်တိုင်အောင်လည်း ကိုယ်ကို မိမိအလိုအတိုင်း ဖြစ်စေ၏၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>အတပ်ဟောခြင်း ပြာဋိဟာ ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့် “သင့်စိတ် ဤသဘောရှိ၏၊ ဤအခြင်းအရာရှိ၏၊ သင့်စိတ်အကြံကား ဤသို့တည်း” ဟု အတပ်ဟော၏။ ဘယ်မျှများများ ထိုသူဟောတိုင်းဖြစ်၏။ တမျိုးတဖုံမဖြစ်။ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့် အတပ်မဟော၊ စင်စစ်ကား လူများ၊ ဘီလူးများ၊ နတ်များအသံကြား၍ “သင့်စိတ် ဤသဘောရှိ၏ စသည်ဖြင့်” အတပ်ဟော၏။ ဟောတိုင်းသာ ဖြစ်သည်၊ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့်လည်း အတပ်မဟော၊ အသံကြား၍လည်း အတပ်မဟော၊ စင်စစ်ကား ကြံစည်သုံးသပ်သူ၏ ကြံစည်မှု ပျံ့နှံ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော အသံကိုကြား၍ “သင့်စိတ် ဤသဘောရှိ၏... စသည်ဖြင့်” အတပ်ဟော၏။ ဟောတိုင်းသာဖြစ်သည်။ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့်လည်း အတပ်မဟော၊ အသံကြား၍လည်း အတပ်မဟော၊ ကြံစည်သုံးသပ်သူ၏ ကြံစည်မှုပျံ့နှံ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော အသံကို ကြား၍လည်း အတပ်မဟော၊ စင်စစ်သော်ကား ကြံစည်သုံးသပ်မှုမရှိသော သမာဓိဝင်စားသူ၏စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြား၍ “ဤအရှင်သည် စိတ်ဟူသောသင်္ခါရတို့ကို ထားသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဤစိတ် အခြားမဲ့၌ ဤအကြံ ကြံလတ္တံ့” ဟု အပြားအားဖြင့် သိ၏။ (သိ၍အတပ်ဟော၏) ဟောတိုင်းသာဖြစ်သည်၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>ဆုံးမခြင်း ပြာဋိဟာ ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် “ဤသို့ကြံ၊ ဤသို့မကြံကြလင့်၊ ဤသို့နှလုံးသွင်း၊ ဤသို့ နှလုံးမသွင်းကြလင့်၊ ဤတရားပယ်၊ ဤတရားရောက်၍ နေကြ” ဟု ဆုံးမ၏။ ဤသည်တို့တည်း။ ဤ ၃-မျိုးတွင် အဘယ်ပြာဋိဟာကို သာလွန်မွန်မြတ်သည်ဖြစ်၍ သင်နှစ်သက်သနည်းဟု မေးတော်မူသည်။</p> <p>ထို ၃-မျိုးတွင် တန်ခိုးပြာဋိဟာနှင့် အတပ်ဟောခြင်း ပြာဋိဟာမှာ ပြုသူသာခံစားရပါ၏၊ ပြုသူအားသာ ဖြစ်ပါ၏၊ မျက်လှည့်နှင့်တူသော သဘောရှိသကဲ့သို့ အကျွန်ုပ်အား ထင်ပါသည်၊ ဆုံးမခြင်းပြာဋိဟာကိုသာ သာလွန်မွန်မြတ်သည်ဖြစ်၍ ကျွန်ုပ် နှစ်သက်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-433 <hr> အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဩဘနန်း ထူးဆန်းပါပေစွ၊ အရှင်သည် ဤပြာဋိဟာကို ကောင်းစွာဟောတော်မူပါပေ၏၊ အရှင်ကို ဤပြာဋိဟာ ၃-မျိုးတို့နှင့်လည်း ပြည့်စုံ၏ဟု ကျွန်ုပ်တို့ အသိအမှတ်ပြုပါပေကုန်၏၊ အကြောင်းကိုဆိုသော် အရှင်သည် များပြားသော တန်ခိုးဖန်ဆင်းခြင်း စသောအားဖြင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံတိုင်အောင်လည်း မိမိအလိုအတိုင်း ဖြစ်စေနိုင်ပါပေ၏။ အရှင်သည် သမာဓိဝင်စားသောသူ၏ စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြားသိတော်မူပါပေ၏။ အရှင်သည် ဤသို့ကြံကြစသည်ဖြင့် ဆုံးမတော်မူပါပေ၏ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ သင်သည် စင်စစ် ငါ့ဂုဏ်ကို ထိပါးပုတ်ခတ်လျက် ဤစကားကို ဆိုဘိ၏၊ အမှန်အားဖြင့် ငါကသာ သင့်အား ပြောကြားရမည်။ ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် များပြားသော တန်ခိုးဖန်ဆင်းခြင်းစသောအားဖြင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံတိုင်အောင်လည်း မိမိအလိုဖြစ်စေ၏၊ ငါသည် သမာဓိဝင်စားသူ၏ စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြား၍သိ၏၊ ငါသည် ဤသို့ ကြံကြ စသည်ဖြင့် ဆုံးမ၏ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>အရှင်ဂေါတမ၊ အရှင်မှတပါး ပြာဋိဟာ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသည့် အခြားရဟန်းရှိပါသေးသလောဟု ပုဏ္ဏားကလျှောက်ရာ ရဟန်း ၁-ရာသာမဟုတ် ၂-ရာ၊ ၃-ရာ၊ ၄-ရာ၊ ၅-ရာသာမဟုတ် စင်စစ်သော်ကား ပြည့်စုံသော ရဟန်းများစွာပင် ရှိကုန်သည်သာဟု မိန့်တော်မူသည်။ ထိုရဟန်းများ ယခုဘယ်မှာနေပါကုန်သနည်းဟု လျှောက်ရာ ဤရဟန်းသံဃာအတွင်းမှာပင် နေကုန်သည်ဟု မိန့်လိုက်သည်။ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>ယဇ်ပူဇော်ကြ - သာသနာပ ပုဏ္ဏားများ အယူမှာ ၄-မျိုးစီ၊ ၈-မျိုးစီ၊ ၁၆-မျိုးစီ စသည်ဖြင့် အသက်သတ်၍ မျိုးစုံပူဇော်ကြသည်၊ ပူဇော်ခြင်း၊ ပူဇော်စေခြင်းကြောင့် လူတဦးက အများကိုလှူလျှင် လှူစေလျှင်လည်းကောင်း၊ လူများစွာက အများကိုလှူလျှင် လှူစေလျှင်လည်းကောင်း ၎င်းယဇ်အလှူသည် အများအကျိုးအကျင့် ဖြစ်သည်ဟု ယူဆသည်။</p> <p>သင့်အတွက် သင့်အတွက် ငါပူဇော်သည်ဟုဆိုသူ၊ သင်ပူဇော် သင်ပူဇော်ဟု ခိုင်းသူများ၏ အကျင့်များလည်း အများအကျိုးဟု ယူဆသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကြံတော်မူပုံ - ဤပုဏ္ဏားသည် သားသတ်၍ ယဇ်ပူဇော်မှုကို အများကျိုးအကျင့်၊ ရဟန်းပြုခြင်း အရင်းရှိသော အကျင့်ကိုကား တဦးကောင်း အကျင့်ဟုဆိုသည်၊ ၂-မျိုးအထူးကို မသိ၊ သိအောင်ဟောမည်ဟု ကြံတော်မူကာ ဘုရားပွင့်ပုံမှစ၍ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-434 <hr> ရှေးကရဟန်းနည်း တန်ခိုးပြသူများ - ဆွမ်းခံအသွားအပြန် ကောင်းကင်မှ သံဃာများ သွားကြသည်ကိုရည်၍ ပုဏ္ဏားလျှောက်သည်၊ ပစ္စည်းလေးပါးရအောင် ကောင်းကင်ကသွားခြင်းစသည်များ ပြုကြပြီး ယခုရနေကြသဖြင့် အိပ်နေကြ မေ့နေကြသည်ဟု သံဃာများအပေါ် ယင်းပုဏ္ဏားယူဆသည်၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ကို တော်လှန်နိုင်မှုနှင့် စပ်၍ ပြာဋိဟာမည်သည်။</p> <p>နိမိတ်ဖြင့် အတပ်ဟောခြင်း - လာပုံ သွားပုံအမှတ်ဖြင့် အတပ်ဟောခြင်းတည်း။ ပုလဲ ၃-လုံး ဆုပ်ထားသောမင်းက “ငါ့လက်တွင်း ဘာရှိသလဲ” ပုရောဟိတ်ကိုမေးရာ ဟိုဟိုဒီဒီကြည့်စဉ် အိမ်မြှောင်က ယင်ကို ဖမ်းယူမှု လွတ်သွားသည်ကိုမြင်၍ မုတ္တ (လွတ်) ဟူသော ပါဠိအရ မုတ္တ သဒ္ဒါဟော “ပုလဲရှိပါသည်” ဟု တင်လျှောက်သည်။ “ပုလဲ အရှိထားလိုက်တော့၊ ဘယ်နှစ်လုံးနည်း” မေးပြန်ရာ မလှမ်းမကမ်းမှ ကြက်တွန်သံ ၃-ကြိမ်ကြား၍ “၃-လုံးပါ” ဟု ပုရောဟိတ်တင်သည်၊ ဤသို့ ဖြစ်ပေါ်လာသော အမှတ်ဖြင့် အတပ်ဟောသည်။</p> <p>သူတပါးစိတ် သိသည်ဆိုသော်လည်း - တန်ခိုးရှင်ပုထုဇဉ်သည် ပုထုဇဉ်တို့၏ စိတ်ကိုသာသိ၍ အရိယာတို့၏ စိတ်ကိုမသိ၊ အောက်အောက်အရိယာသည် အထက်အရိယာ၏ စိတ်ကိုမသိ၊ အထက်အရိယာကား အောက်အရိယာ၏စိတ်ကို သိသည်၊ သမာပတ်ဝင်စားရာ၌ကား သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်တမျိုးကိုသာ ဝင်စားနိုင်သည်၊ အထက်ဖိုလ်မရသေး၍တည်း။ ရဟန္တာသည် အရဟတ္တဖိုလ် တမျိုးကိုသာ ဝင်စားနိုင်သည်၊ အောက်အောက်ဖိုလ်များဖြစ်ခဲ့ပြီး လွန်ခဲ့ပြီး၍တည်း။</p> <h3>(၇) ၂-မဟာဝဂ်၊ တိတ္ထာယတနသုတ်</h3> <p>အယူမှား ၃-မျိုးတို့တည်း၊ ယင်းအယူများကို ပညာရှိများမေးစစ်အပ်လျှင် ထိုထက်သာ၍ပင်လည်း မပြုခြင်း အကိရိယမျှ၌သာ တည်ကုန်သည်၊ ၃-မျိုးမှာ သတ္တဝါများခံစားသော သုခ၊ ဒုက္ခ၊ ဥပေက္ခာ (ချမ်းသာဆင်းရဲ အလတ်စား) ခံစားမှုများအားလုံးသည်—</p> <p>၁။ ရှေးက ပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့်သာ ဖြစ်၏ ဟု ပြောဆိုယူစွဲကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့ ရှိကုန်သည်၊ (ပုဗ္ဗေကတဝါဒီများ)</p> <p>၂။ လောကကိုအစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့်သာ ဖြစ်၏ ဟု ပြောဆို ယူစွဲကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့ ရှိကုန်သည်၊ (ဣဿရနိမ္မာနဝါဒီများ)</p> <p>၃။ အကြောင်းအထောက်အပံ့မရှိဘဲ ဖြစ်သည် ဟု ပြောဆိုယူစွဲကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့ရှိကုန်သည်၊ (အဟေတုအပစ္စယဝါဒီများ)</p> <p>စာမျက်နှာ-435 <hr> ထို ၃-မျိုးသော ဝါဒီများထံ ဘုရားရှင်ချဉ်းကပ်၍ ဤအတိုင်းယူ မယူ မေးတော်မူရာ ဝန်ခံကြသဖြင့် ဘုရားရှင်က ထိုသူများကို မိန့်သည်။ သို့ဖြစ်လျှင် သူ့အသက် သတ်သူများ ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့် သတ်သည်ဖြစ်ရလိမ့်မည်၊ ခိုးသူများ၊ မမြတ်သော အမှု ပြုသူများ၊ လိမ်ပြောသူများ၊ ကုန်းတိုက်သူများ၊ စကားကြမ်း ပြောသူများ၊ စကားဖျင်းပြောသူများ၊ သူများစည်းစိမ်မက်သူများ၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ် ရှိသူများ၊ အမြင်မှားသူများသည် ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့် အမြင်မှားသည် ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မိန့်သည်။ ဆက်လက်၍ ပုဗ္ဗေကတဟေတုကိုသာ အမြတ်တနိုး စွဲလမ်း ယုံကြည်သူတို့အား ဤအမှုကိစ္စကို ပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ မပြုရန်သော်လည်းကောင်း အလိုဆန္ဒ အားထုတ်မှုဝီရိယမဖြစ်နိုင်တော့၊ ဤသို့ပြုသင့်မပြုသင့်ကို မှန်ကန်ခိုင်မြဲစွာ မရခဲ့သော် သတိလွတ်ကာ မစောင့်စည်းဘဲ နေသူတို့အား အကြောင်းသီးခြားနှင့်တကွ ဖြစ်သော သမဏဝါဒ မရှိနိုင်တော့၊ ဤကား ပုဗ္ဗေကတဝါဒီတို့၌ အကြောင်းနှင့်တကွ ငါ၏မဌမ နှိပ်ခြင်းတည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဆက်လက်၍ “သို့ဖြစ်လျှင် သူ့အသက်သတ်သူများ လောကကို အစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် သတ်သည် ဖြစ်ရလိမ့်မည်၊ (လ) အမြင်မှားသူများသည် လောကကို အစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် အမြင်မှားသည်ဖြစ်ရလိမ့်မည်” ဟု မိန့်ပြီး ယင်းဣဿရနိမ္မာနဟေတုကိုသာ အမြတ်တနိုး စွဲလမ်းယုံကြည်သူအား ဤအမှုကိစ္စကို ပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ မပြုရန်သော်လည်းကောင်း အလိုဆန္ဒ အားထုတ်မှု ဝီရိယ မဖြစ်နိုင်တော့ စသည်ဖြင့် ဣဿရနိမ္မာနဝါဒီတို့၌ ဒုတိယနှိပ်ခြင်းကို မိန့်သည်။</p> <p>ဆက်လက်၍ “သို့ဖြစ်လျှင် သူ့အသက်သတ်သူများ အကြောင်းအထောက်အပံ့ မရှိဘဲ သတ်သည်ဖြစ်ရလိမ့်မည်၊ ဒုစရိုက် ၁၀-ပါးလုံးနည်းတူ” မိန့်ပြီး ယင်းအဟေတုအပစ္စယကိုသာ အမြတ်တနိုး စွဲလမ်းယုံကြည်သူတို့အား ဤအမှုကိစ္စကိုပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ မပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ အလိုဆန္ဒအားထုတ်မှု ဝီရိယ မဖြစ်နိုင်တော့ စသည်ဖြင့် (ပဌမဝါဒအတိုင်း) အဟေတု အပစ္စယဝါဒီတို့၌ တတိယ နှိပ်ခြင်းကို မိန့်သည်။</p> <p>ဆက်လက်၍ “ပညာရှိရဟန်းပုဏ္ဏားများ၊ မနှိမ်နင်းနိုင် မညစ်ညူးစေနိုင် မကဲ့ရဲ့ မတားမြစ်နိုင်သော ငါဟောကြားအပ်သော တရားဟူသည် ဓာတ် ၆ပါးတို့တည်း၊ တွေ့ထိမှု၏တည်ရာ ဖဿာယတန ၆-ပါးတို့တည်း၊ စိတ်ဖြစ်ရာ မနောပဝိစာရ ၁၈-ပါးတို့တည်း၊ အရိယာတို့၏အမှန်တရား ၄-ပါးတို့တည်း” ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဓာတ် ၆-ပါးမှာ မဟာဘုတ် ၄-ပါး၊ အာကာသ၊ ဝိညာဏဓာတ်တို့တည်း။ တွေ့ထိမှု၏တည်ရာ ဖဿာယတန ၆-ပါးတို့မှာ မျက်စိ၊ နား၊ နှာခေါင်း၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ် ထိတွေ့မှု၏တည်ရာတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-436 <hr> စိတ်ဖြစ်ရာ မနောပဝိစာရ ၁၈-ပါး ဟူသည်မှာ မျက်စိဖြင့် အဆင်းကိုမြင်သော် သောမနဿဝေဒနာဖြစ်ကြောင်း အဆင်း၊ ဒေါမနဿဝေဒနာဖြစ်ကြောင်း အဆင်း၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာဖြစ်ကြောင်း အဆင်းသို့ကပ်၍ဖြစ်၏။ နားဖြင့် အသံကိုကြားသော်၊ နှာခေါင်းဖြင့် အနံ့ကိုနမ်းသော်၊ လျာဖြင့်အရသာကိုလျက်သော်၊ ကိုယ်ဖြင့်အတွေ့ကို ထိတွေ့သော်၊ စိတ်ဖြင့်သဘောကိုသိသော် သောမနဿ၊ ဒေါမနဿ၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာ ဖြစ်ကြောင်း သဘောသို့ကပ်၍ ဖြစ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ၄-ပါး မှာ ဓာတ် ၆-ပါးကိုအကြောင်းပြု၍ သူငယ်၏ (အမိဝမ်းသို့) သက်ဝင်ခြင်းဖြစ်၏။ သက်ဝင်ခြင်းဖြစ်လတ်သော် နာမ်ရုပ်ဖြစ်၏။ နာမ်ရုပ်ကြောင့် အာယတန၊ ဖဿ၊ ဝေဒနာဖြစ်၍ ခံစားသောပုဂ္ဂိုလ်အား ဤကား ဆင်းရဲ၊ ဤကား ဆင်းရဲကြောင်း၊ ဤကား ဆင်းရဲချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်၊ ဤကား နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်ဟု ဘုရားရှင်က သိစေသည်။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ဆင်းရဲ ဟူသည် ပဋိသန္ဓေ၊ အို၊ နာ၊ သေ စသော ဆင်းရဲများအစထား၍ ဥပါဒါန်၏အာရုံခန္ဓာငါးပါးတို့တည်း။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ဆင်းရဲကြောင်း ဟူသည် မသိမှုအဝိဇ္ဇာကြောင့် ပြုပြင်မှု သင်္ခါရဖြစ်၊ သင်္ခါရကြောင့် ဝိညာဏ်ဖြစ်စသည်ဖြင့် ကြောင်းကျိုးအစဉ် အားလျော်စွာ သောက၊ ပရိဒေဝ၊ ဒုက္ခ၊ ဒေါမနဿ၊ ဥပါယာသတို့ ဖြစ်ကုန်၏။ ဤနည်းဖြင့် ဆင်းရဲအစု သက်သက်ဖြစ်ပေါ်၏။</p> <p>အရိယာတို့၏အမှန်တရား ဆင်းရဲချုပ်ရာနိဗ္ဗာန် ဟူသည် အဝိဇ္ဇာ၏ အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ခြင်းကြောင့်သာ သင်္ခါရချုပ်၏စသည် ကြောင်းကျိုးအစဉ်လိုက် သောက စသည်တို့ချုပ်ကုန်၏။ ဤနည်းဖြင့် ဆင်းရဲအစုသက်သက်ချုပ်၏။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ကြောင်း အကျင့် ဟူသည် အသိမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ အကြံမှန် သမ္မာသင်္ကပ္ပ၊ အပြောမှန် သမ္မာဝါစာ၊ အလုပ်မှန် သမ္မာကမ္မန္တ၊ အသက်မွေးမှန် သမ္မာအာဇီဝ၊ အားထုတ်မှုမှန် သမ္မာဝါယာမ၊ အောက်မေ့မှုမှန် သမ္မာသတိ၊ တည်ကြည်မှုမှန် သမ္မာသမာဓိ ဟူသော အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိသောမဂ်တည်းဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>တိတ္ထစသော ၄-မျိုး - တိတ္ထ- မိစ္ဆာအယူ ၆၂-ပါး၊ တိတ္ထကရ - အယူ ၆၂-ပါးကို ဖြစ်စေသူ ပုရာဏကဿပစသည်၊ တိတ္ထိယာ- အယူများကိုနှစ်သက် လက်ခံယူထားသူများ၊ တိတ္ထိယသာဓက- ယင်းတို့ပစ္စည်း ၄-ပါး အလှူရှင်များတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-437 <hr> ထိုထက်သာ၍ပင်လည်း ဆရာ အဆက်ဆက်၊ အယူ အဆက်ဆက်၊ အတ္တဘော အဆက်ဆက် ၎င်း အကိရိယ (မပြုခြင်း) မိစ္ဆာအယူ၌ တည်ကြသည်။</p> <p>ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့်သာ - ဤဝါဒဖြင့် ကမ္မဝေဒနာ၊ ကိရိယဝေဒနာ ၂-ပါးကိုပယ်၍ ဝိပါကဝေဒနာကိုသာ လက်ခံသည်။ သည်းခြေ၊ သလိပ်၊ လေ၊ သန္နိပါတ်၊ ဥတု၊ အာဟာရ၊ သူတပါးလုံ့လပြု၊ ဝိပါက်ကြောင့်ဖြစ်သော အနာဟု ရောဂါ ၈-မျိုးတွင် ရှေ့ ၇-ပါးပယ်၍ အဆုံးဝိပါက်ဝေဒနာကိုသာ လက်ခံသည်။ ဒိဋ္ဌဓမ္မ၊ ဥပပဇ္ဇ၊ အပရာပရိယာယဝေဒနီယဟု ကမ္မရာသီ ၃-မျိုးတွင် အဆုံးအပရာပရိယာယကံကိုသာ လက်ခံသည်။</p> <p>ဒိဋ္ဌဓမ္မ၊ ဥပပဇ္ဇ၊ အပရာပရိယာယ ဝေဒနီယဟု ဝိပါကရာသီ ၃-မျိုးတွင်လည်း အပရာပရိယာယ ဝိပါက်ကိုသာ လက်ခံသည်။ ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ်၊ ဝိပါက်၊ ကိရိယစေတနာဟု စေတနာရာသီ ၄-မျိုးတွင် ဝိပါက်စေတနာကိုသာ လက်ခံသည်။</p> <p>လောကကို အစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် - သုခ၊ ဒုက္ခ၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာများကို ပစ္စုပ္ပန်၌ မိမိပြု၍၊ ခိုင်းစေ၍၊ ရှေးကပြုခဲ့ဖူး၍ အကြောင်းမရှိဘဲ မခံစားနိုင်၊ ဖန်ဆင်းသူကြောင့်သာဟု ယူဆသည်။ ဤဝါဒရှင်ကား ရောဂါ ၈-မျိုး၊ ကမ္မရာသီ ၃-မျိုး၊ ဝိပါကရာသီ ၃-မျိုး၊ စေတနာရာသီ ၄-မျိုးတို့တွင် ဘာတခုမျှ လက်မခံ။</p> <p>ကြောင်းအထောက်အပံ့ မရှိဘဲ - ဝေဒနာများကို ပစ္စုပ္ပန်၌ မိမိပြု၍၊ ခိုင်းစေ၍၊ ရှေးကပြုခဲ့ဖူး၍၊ အစိုးရသူ၏ ဖန်ဆင်း၍ မခံစားနိုင်၊ အကြောင်းမရှိဘဲသာ ခံစားရသည်ဟု ယူဆသည်။ ဤဝါဒရှင်ကလည်း ရောဂါ ၈ မျိုး စသည် အားလုံးကိုပယ်သည်။</p> <p>သမဏဝါဒ မရှိနိုင်တော့ - ရဟန်းများသည် ရှေးကပြုခဲ့ဖူး၍သာ ဖြစ်ကြသည်၊ ရဟန်းမဟုတ်သူများလည်း ရှေးကပြုခဲ့တိုင်းပင် ဖြစ်သည်ဟု ယူဆကာ သီးခြားအကြောင်းနှင့်တကွဖြစ်သော သမဏဝါဒ မရှိတော့ပေ။</p> <p>အယူ ၃ မျိုး၏ အနှစ်သာရ မရှိပုံ၊ ထွက်မြောက်ကြောင်း မဟုတ်ပုံကိုပြပြီး၍ ကိုယ်တော်မြတ်တရားတော်၏ အနှစ်သာရရှိ၍ ထွက်မြောက်ကြောင်းဖြစ်ပုံကို ပြတော်မူလိုရကား ပညာရှိရဟန်းပုဏ္ဏားများ မကဲ့ရဲ့ မတားမြစ်နိုင်သော ဓာတ် ၆-ပါးတရား စသည်များကို မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ဓာတ်ကမ္မဋ္ဌာန်းရှုပွားပုံအကျဉ်း - မြေ၊ ရေ၊ လေ၊ မီး ဓာတ်ကြီး ၄-ပါးကား မဟာဘုတ်၊ အာကာသဓာတ်ကား ဥပါဒါရုပ်တည်း၊ ဥပါဒါရုပ် ၁-ပါးမြင်လျှင် ကျန် ၂၃-ပါးမြင်ပြီးဟု မှတ်အပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-438 <hr> ဝိညာဏဓာတ်ကား စိတ် ဝိညာဏက္ခန္ဓာ၊ အတူဖြစ်တရားများကား ဝေဒနာက္ခန္ဓာစသော စေတသိက်ခန္ဓာ ၃-ပါး၊ ဤ ၄ ပါးသည် နာမ်ခန္ဓာ ၄-ပါး၊ မဟာဘုတ် ဥပါဒါရုပ်ကား ရူပက္ခန္ဓာဟု နာမ်ရုပ်တရား ၂-ပါးသာရှိသည်၊ ထို့ထက် အလွန် အသက်လိပ်ပြာသတ္တဝါမရှိဟု နှလုံးသွင်းလျှင် အရဟတ္တဖိုလ်ထိ ရောက်နိုင်သည်၊ ရှုပွားပုံအကျယ်ကိုလည်း အဋ္ဌကထာ၌ ပြထားသည်။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား - အရိယာအဖြစ်ပြုတတ်သော အရိယာများ ထိုးထွင်းသိအပ်သော အမှန်တရားများဖြစ်သည်၊ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကို ဘုရားရှင်ဟောလိုလျှင် သိလွယ်အောင် သူငယ်အမိဝမ်း၌ သက်ဝင်၍ ဖြစ်ခြင်းကို ဟောသည်။</p> <p>ဓာတ် ၆-ပါးကို အကြောင်းပြု၍ - ပဋိသန္ဓေယူမည့်သူငယ်၏ အမိဝမ်းသို့ သက်ဝင်ခြင်းဖြစ်သည်။ မိခင်၏သက်ဝင်ခြင်း၊ ဖခင်၏သက်ဝင်ခြင်းမဟုတ်။ ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ လူ၊ နတ်ဟု ဂဗ္ဘ (အမိဝမ်း) ၅-မျိုးရှိသည်၊ ဤ၌ လူယူလေ၊ မိဘ ၂-ပါး ပေါင်းဖော်ခြင်း၊ မိခင်ဥတုလာခြင်း၊ ပဋိသန္ဓေယူမည့်သတ္တဝါ အသင့်ဖြစ်ခြင်း ဟု အကြောင်း ၃-ပါးစုံမှ သန္ဓေတည်နိုင်သည်။</p> <p>သူငယ်သက်ဝင်သော် နာမ်ရုပ်ဖြစ် - ကာယ၊ ဘာဝ၊ ဝတ္ထုဒသကဟု ရုပ် ၃၀၊ နာမ်ခန္ဓာ ၄-ပါး၊ ပေါင်း ၃၄-ပါးသော တရား သူငယ်၌ရှိသည်၊ (ဝိညာဏ်ကြောင့် ဖြစ်သော အကျိုးနာမ်ရုပ်၌ကား ဝိညာဏ်နုတ်၍ ၃၃-ပါးသာ ရသည်)။</p> <p>ဤသုတ်ဟောပုံအထူး - ဝိသုဒ္ဓိမဂ် စသည်များ၌ သမုဒယနှင့် နိရောဓသစ္စာ ၂-ပါးကို တဏှာနှင့် တဏှာ၏ချုပ်ခြင်းဟု ဟောသော်လည်း ဤ၌ကား ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဖြစ်ခြင်းနှင့် ချုပ်ခြင်းကို ဟောသည်၊ အဓိပ္ပာယ်ကား အတူပင်။</p> <h3>၂-ဘယသုတ်</h3> <p>အကြားအမြင်မရှိသော ပုထုဇဉ်များဆိုသည့် “သားအမိချင်း မကာကွယ်နိုင်သော အမာတာပုတ္တိက” ဘေး ၃-မျိုးမှာ မီးကြီးလောင်သောအခါသည် ဖြစ်တတ်၏၊ ထိုမီးကြီး ရွာနိဂုံးမြို့များကို လောင်ရာ၌ အမိသည် ကာကွယ်နိုင်သောသားကို တွေ့ခွင့်မရ၊ သားသည်လည်း ကာကွယ်နိုင်သောအမိကို တွေ့ခွင့်မရ။</p> <p>နောက်တမျိုးမှာ မိုးကြီးရွာသွန်းသောအခါသည် ဖြစ်တတ်၏၊ မိုးကြီး၍ ရေကြီးကာ ရွာနိဂုံးမြို့များကို မျောစေရာ၌ ကာကွယ်နိုင်သော သားအမိချင်း တွေ့ခွင့်မရ။ နောက်တမျိုးမှာ တောပုန်းဘေး တွေ့ကြုံ၍ ဇနပုဒ်နေသူများ ပစ္စည်းများကို ယာဉ်ဖြင့် တင်ကာ ထိုထိုအရပ်သို့ ထွက်ပြေးရသောအခါသည် ဖြစ်တတ်၏၊ ထိုသို့ထွက်ပြေးရာ၌ သားအမိချင်း တွေ့ခွင့်မရ၊ ဤ ၃-ပါးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-439 <hr> ဘုရားရှင်က အထက်ပါဘေး ၃-မျိုးဖြစ်လတ်သော် အမိသည် ကာကွယ်နိုင်သော သားကို တွေ့ခွင့်ရ၍ သားသည်လည်း ကာကွယ်နိုင်သောအမိကို တွေ့ခွင့်ရသောအခါမျိုး တရံတခါဖြစ်နိုင်သေးရကား “မကာကွယ်နိုင်သောဘေးများ” မဟုတ်ကြ၊ “သမာတာပုတ္တိကဘယ - သားအမိချင်းကာကွယ်နိုင်သောဘေးများ” ဖြစ်သည်ဟု မိန့်တော်မူပြီ။</p> <p>သားအမိချင်း မကာကွယ်နိုင်သော အမာတာပုတ္တိက ဘေးအစစ် ၃-မျိုး မှာ အမိသည် “ငါသာ အိုအံ့၊ ငါ့သားမအိုပါစေလင့်” ဟု အိုသောသားကို ကာကွယ်ခွင့် မရ၊ သားသည်လည်း “ငါသာ အိုအံ့၊ ငါ့အမိ မအိုပါစေလင့်” ဟု အိုသော အမိကို ကာကွယ်ခွင့်မရ။ နာဘေး၊ သေဘေး အတူပင် ဖြစ်ရကား အို၊ နာ၊ သေဘေး ၃-ပါး တို့တည်း ဟု မိန့်။</p> <p>သားအမိချင်း ကာကွယ်နိုင်သောဘေး၊ မကာကွယ်နိုင်သောဘေး၊ ဤ ၂-မျိုးလုံးကို ပယ်ကြောင်း လွတ်မြောက်ကြောင်း လမ်းစဉ်အကျင့်ကား အမြင်မှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ စသောအင်္ဂါ ၈-ပါးရှိ အရိယာမဂ်တည်းဟု ဆက်မိန့်သည်။</p> <p>ပစ္စည်းများကို ယာဉ်ဖြင့်တင်ကာ - ယာဉ်ရှိသူများ ယာဉ်ပေါ်တင်၍ ပြေးကြ၊ ယာဉ်မရှိသူများ ထမ်းပိုးဖြင့်ထမ်း၊ ခေါင်းဖြင့် ရွက်ပြေးကြရသည်၊ ထို့ကြောင့် ဣရိယာပုထ်အသွား၊ ယာဉ်အသွား ၂-မျိုးလုံးရသည်။</p> <p>သားအမိချင်း တွေ့ခွင့်ရ - လာခြင်း၊ သွားခြင်း၊ ပုန်းနေခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ လှေပေါ်၊ သစ်တုံးပေါ် မျောလာသည်ကိုလည်းကောင်း၊ ဘေးကင်းပြီး ရွာတောမှာ တည်နေသည်ကို လည်းကောင်း တွေ့ခွင့်ရနိုင်သည်။</p> <h3>၃-ဝေနာဂပုရသုတ်</h3> <p>အခါတပါး ဘုရားရှင်သည် သံဃာများနှင့် ကောသလတိုင်း ခရီးစဉ်လှည့်တော်မူရာ ဝေနာဂပုရပုဏ္ဏားရွာ ရောက်တော်မူသည်။ ယင်းရွာသား ပုဏ္ဏားများနှင့် အမျိုးသားများသည် ဘုရားရှင်ကြွလာကြောင်းနှင့် တကွ ဘုရားရှင်၏ ကျေးဇူး ဂုဏ်တော်များကို ကြားသိရကား အချို့ဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး၊ အချို့ကား နှုတ်ဆက်စကားလျှောက်ထားကြ၊ အချို့ကား လက်အုပ်ချီကာ၊ အချို့ကား အမည် အနွယ်တင်ပြ၊ အချို့ကား တိတ်ဆိတ်စွာလျှင် နေရာတခုစီ၌ အသီးသီးထိုင်ကြသည်။</p> <p>တနေရာ၌ထိုင်နေသော ဝေနာဂပုရရွာသား ဝစ္ဆအနွယ် ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်အား “အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဩစရာထူးကဲပေစွ၊ အရှင်၏ဣန္ဒြေများ ကြည်လင်၍ အရေအဆင်း စင်ကြယ်တောက်ပလွန်းလှပါသည်၊ တန်ဆောင်မုန်းလ၌ မှည့်သစ်စဆီးသီး၊ အညှာမှ ကြွေကျစ ထန်းသီးမှည့်၊ တော်ဝင်ရွှေပန်းထိမ်သည်သည် ပြေပြစ်လှစွာပြု၍ မိုက်ဝ၌<br> <br>စာမျက်နှာ-440 <hr> အကောင်းဆုံးကြည်စေပြီး ကမ္ဗလာနီပေါ် တင်ထားသော တနိက္ခရှိ ဇမ္ဗူရစ် ရွှေစင်ပမာ ကြည်လင်၍ စင်ကြယ်တောက်ပလွန်းပါသည်။ အရှင်ဂေါတမသည် ညောင်စောင်း၊ ပလ္လင်၊ မွေးရှည်ကော်ဇောစသော မြင့်မြတ်သော နေရာများကို လိုသလို ရလွယ်သည် မဟုတ်ပါလော” ဟု လျှောက်ရာ “ယင်းမြင့်မြတ်သော နေရာများကို ရဟန်းများ ရခဲကြသည်၊ ရသော်လည်း မအပ်ကြ၊ နတ်တို့၏ဥစ္စာ၊ ဗြဟ္မာတို့ဥစ္စာ၊ အရိယာတို့၏ဥစ္စာ ဖြစ်သော မြင့်မြတ်သောနေရာ ၃-မျိုးကား ယခုအခါ ငါလိုသလို လွယ်ကူစွာရသည်” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>“နတ်တို့၏ ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော နေရာ ဟူသည် အဘယ်ပါနည်း” ဟု ပုဏ္ဏားက လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က... “မှီခိုနေရာ ရွာနိဂုံးကို ငါဘုရား ဆွမ်းခံဝင် ဆွမ်းစားပြီး ပြန်ကြ၊ တောသို့ဝင်ကာ မြက်သစ်ရွက်များ တပေါင်းတည်း စုရုံးခင်း၊ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်ပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်းထိုင်သည်၊ ပဌမဈာန်မှ စတုတ္ထဈာန်တိုင်အောင် ဝင်စားသည်။ ဤသို့ ဖြစ်သော် ငါစင်္ကြံသွားလို၍ သွားခြင်း၊ ရပ်လို၍ ရပ်ခြင်း၊ ထိုင်လို၍ ထိုင်ခြင်း၊ အိပ်လို၍ အိပ်ခြင်းသည် နတ်တို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော စင်္ကြံရပ်တည်ရာ၊ ထိုင်နေရာ၊ အိပ်နေရာပင် ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်လိုက်ရာ ပုဏ္ဏားက “အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဩ ထူးကဲပါပေစွ၊ အရှင်မှတပါးဤနေရာကို လိုသလိုလွယ်ကူစွာမည်သူရနိုင်ပါမည်နည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“ဗြဟ္မာတို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သောနေရာ” ပုဏ္ဏားအမေးကို ဘုရားရှင်က “မေတ္တာ၊ ကရုဏာ၊ မုဒိတာ၊ ဥပေက္ခာ ဟူသော ဗြဟ္မဝိဟာရတရား ၄-ပါး” ဟုလည်းကောင်း၊ “အရိယာတို့၏ဥစ္စာမြင့်မြတ်သောနေရာ” အမေးကို “ပစ္စဝေက္ခဏာနှင့် ဖလသမာပတ်” ဟု လည်းကောင်း ဖြေတော်မူသည်။ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>ခရီးစဉ်လှည့်လည် - အနှေးအမြန် ၂ မျိုးတွင် အဝေးမှာ ကျွတ်ထိုက်သူရှိလျှင် အမြန်ကြွတော်မူသည်၊ မဟာကဿပကို ကြိုဆိုခြင်းစသည်များတည်း။ ရွာနိဂုံးအစဉ် တနေ့ တယူဇနာ၊ ယူဇနာဝက်ထား၍ ဆွမ်းခံကြွကာ လောကကို ချီးမြှောက်ခြင်းကား အနှေးကြွမည်သည်၊ ဤ၌ အနှေးကြွသည်။</p> <p>အချို့ကား လက်အုပ်ချီ - ၂-ဘက်ရများ ဖြစ်သဖြင့် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိများက- “ရဟန်းဂေါတမကို သင်တို့ဘာကြောင့် ရှိခိုးကြသလဲ” ဟု အပြစ်တင်လျှင် “လက်အုပ်ချီရုံဖြင့် ရှိခိုးရာရောက်သလော” ဟု ပြန်ပြောမည်။ သမ္မာဒိဋ္ဌိလူများက “ဘာ့ကြောင့် ဘုရားကို ရှိမခိုးကြသလဲ” အပြစ်တင်လျှင် “ဦးခေါင်းနှင့် မြေကြီးကိုတိုက်မိမှ ရှိခိုးတာတဲ့လား၊ လက်အုပ်ချီခြင်းဟာလဲ ရှိခိုးတာပဲ မဟုတ်လား” ဟု ပြန်ပြောမည်ကြံ၍ လက်အုပ်ချီသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-441 <hr> အမည်အနွယ်တင်ပြ - “မည်သူ့သား ကျွန်ုပ်ဒတ္တပါ” ဟု အမည်ကို လည်းကောင်း၊ “ကျွန်ုပ် ဝါသေဋ္ဌအနွယ်ပါ” ဟု အနွယ်ကို လည်းကောင်း တင်ပြဟောကြားသူများကား မထင်မရှား သူဆင်းရဲများဖြစ်၍ ပရိသတ်၌ ထင်ရှားအောင် တင်ပြကြသည်။</p> <p>တိတ်ဆိတ်စွာနေသူများ - စဉ်းလဲသူများ၊ မိုက်ကန်းသူများဖြစ်ကြ၏။ စကား ၁-ခွန်း ၂-ခွန်းပြောလျှင် အကျွမ်းဝင်မည်၊ ဝင်လျှင် ဆွမ်း ၁-ထပ် ၂-ထပ် မကပ်လျှင် မသင့်ဟု စဉ်းလဲသူများ ကြံကာ ငြိမ်ထိုင်ကြသလို၊ မိုက်ကန်းသူများကမူ ဘာမျှမသိသဖြင့် ဆိတ်ဆိတ်နေကြသည်။</p> <p>အံ့ဩထူးကဲပေစွ - ခြေဖျားမှ ဆံဖျားတိုင် ဘုရားတကိုယ်လုံး ကြည့်လတ်သော် ၃၂-ပါးသော လက္ခဏာတော်ကြီး၊ ၈၀-သော လက္ခဏာတော်ငယ်တို့ဖြင့် တင့်တယ်ကာ အတောင်-၈၀ သို့တိုင် ကိုယ်ရောင်တော်လွှမ်းသော ဘုရားကို ဖူးရ၍ အံ့ဩထူးကဲကြောင်း လျှောက်သည်။</p> <p>မြင့်မြတ်သောနေရာ ရလွယ်သည်ထင် - အိပ်ရာနေရာ အလေးအနက်ထားသော ပုဏ္ဏားဖြစ်ရကား “နေရာကောင်းမှာ ထိုင်ရ အိပ်ရ၍ အရှင်ဂေါတမ အဆင်းကြည်လင် စင်ကြယ်သည်” ဟု ထင်ပြီး မေးလျှောက်သည်။ ပိုးချည်သက်သက်အဆင်း ညောင်စောင်း၌ ခင်းနိုင်၊ ညောင်စောင်းခြေကိုဖြတ်၍ ပလ္လင်အရုပ်များကို ဖျက်၍သုံးနိုင်ရကား အချို့အပ်သော်လည်း မအပ်သောနေရာကို အကြောင်းပြု၍ “အားလုံး မအပ်” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>နတ်တို့ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သောနေရာ - ရူပဈာန် ၄-ပါးဝင်စားပြီး စင်္ကြံသွား၊ သမာပတ်မှထပြီး စင်္ကြံသွားသူ၏ စင်္ကြံသည် နတ်တို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော စင်္ကြံမည်သည်။ ရပ်ခြင်း၊ ထိုင်ခြင်း၊ အိပ်ခြင်းတို့၌လည်း အလားတူပင်တည်း။ သမာပတ်ဝင်စားသူ၊ သမာပတ်မှ ထသူ၏စင်္ကြံ စသည်များလည်း အရိယာတို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သောစင်္ကြံ စသည်မည်သည်။</p> <h3>၄-သရဘသုတ်</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးစဉ် သရဘပရိဗိုဇ်ကား သာသနာတော်မှ ထွက်ခွာသွားစဖြစ်သည်။ ထိုပရိဗိုဇ်သည် ရာဇဂြိုဟ်ပရိသတ်အလယ်၌ “သာကီဝင်မင်းသား ရဟန်းများတရားကို ငါသိပြီ၊ သိသောကြောင့်သာ ထိုသာသနာမှ ငါထွက်ခွာခဲ့သည်” ဟု ဆိုရာ ထိုစကားကို ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင်ကြသော ရဟန်းတော်များ ကြားသဖြင့် ဘုရားထံချဉ်းကပ်ပြီး ထိုအကြောင်းကို လျှောက်ထားကြသည်။ “သိပ္ပီမြစ်ကမ်းနား ပရိဗိုဇ်များ အာရာမ် သရဘပရိဗိုဇ်ရှိရာသို့ သနားသဖြင့် ဘုရားရှင် ချဉ်းကပ်တော်မူပါ” ဟုလည်း တောင်းပန်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-442 <hr> ညနေချမ်းအချိန် ဘုရားရှင်တပါးတည်း သရဘပရိဗိုဇ်ရှိရာသို့ ချဉ်းကပ်ပြီး သရဘပရိဗိုဇ်အား “သရဘ၊ သာကီဝင်မင်းသား ရဟန်းများ၏တရားကို ငါသိပြီ၊ သိသောကြောင့်သာ ထိုသာသနာတော်မှ ငါထွက်ခွာခဲ့သည်ဟု သင် ဤသို့ဆို၏ဟူသည် မှန်သလော” မိန့်ရာ သရဘ ဆိတ်ဆိတ်နေသည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက်လည်း ဘုရားရှင်က သရဘအား “သရဘ၊ ပြောပါ၊ ရဟန်းများတရား သင်ဘယ်သို့သိသနည်း၊ သင့်အား မပြည့်စုံသေးလျှင် ငါဖြည့်ပေးမည်၊ ပြည့်စုံနေလျှင် ငါဝမ်းမြောက်မည်” မိန့်ရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်နေသည်။ ၃-ကြိမ်မြောက်မိန့်ရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်နေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ပရိဗိုဇ်များက သရဘအား “သင်တောင့်တနေသော ရဟန်းဂေါတမကပင် သင့်ကို ဖိတ်ကြား၏၊ ပြောပါ၊ ရဟန်းများတရား သင်ဘယ်သို့သိပါသနည်း၊ သင့်အား မပြည့်စုံသေးလျှင် ရဟန်းဂေါတမက ဖြည့်ပေးလိမ့်မည်၊ ပြည့်စုံနေလျှင်လည်း ဝမ်းမြောက်ပါလိမ့်မည်” ဟု ပြောကြသော် သရဘသည် ဆိတ်ဆိတ်နေကာ မျက်နှာအောက်ချမှိုင်ထိုင်နေရသည်။</p> <h3>သရဘ၏ အခြေအနေကိုသိသော ဘုရားရှင်သည် ပရိဗိုဇ်များအား-</h3> <p>၁။ “တရားအားလုံးကို မှန်စွာကိုယ်တိုင်သိ၏” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားသည် “ဤတရားများကိုမူ ထိုးထွင်း၍မသိပါ” ဟု ငါ့ကို အကြင်သူဆိုငြားအံ့၊ ထိုသူကို ငါမေးစစ်ခဲ့မူ ထိုသူသည် စကားတခုဖြင့် စကားတခုကိုသော်လည်း ဖုံးကွယ်လိမ့်မည်၊ အပြင်စကားကို ဆောင်၍သော်လည်း ပယ်လိမ့်မည်၊ စိတ်ဆိုး အမျက်ထွက် မနှစ်သက်ခြင်းကိုသော်လည်း ထင်စွာပြုလိမ့်မည် ဟူသော ၃-မျိုးတွင် တမျိုးမျိုးသို့ မရောက်ရာသော အကြောင်းအခွင့်မရှိ။ စကားပြောစရာ မရှိဘဲသော်လည်း သရဘလို ဆိတ်ဆိတ်နေကာ မျက်နှာအောက်ချမှိုင် ထိုင်နေလိမ့်မည်။</p> <p>၂။ “အာသဝေါကုန်ပြီးသူ” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားသည် “ဤအာသဝေါများ မကုန်သေးပါ” ဟု ငါ့ကို အကြင်သူဆိုအံ့၊ ထိုသူကို ငါမေးစစ်ခဲ့မူ... မှိုင်ထိုင်နေရလိမ့်မည်။</p> <p>၃။ “ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ရန် အရှင်ဘုရားဟောသော တရားသည် ထိုတရားကို ကျင့်သူအား ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ရန် မထုတ်ဆောင်နိုင်” ဟု ငါ့ကို အကြင်သူဆိုအံ့၊ ထိုသူကို ငါမေးစစ်ခဲ့မူ... မှိုင်ထိုင်နေရလိမ့်မည်။</p> <p>ဤသို့ ရဲရင့်သောအသံကို ကိုယ်တိုင် ၃-ကြိမ် ကျူးရင့်တော်မူပြီး ကောင်းကင်သို့ ကြွတော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားကြွပြီး မကြာမီ ပရိဗိုဇ်များက သရဘကို “တောအုပ်ကြီးထဲ၌ မြေခွေးအိုသည် ခြင်္သေ့သံဟောက်မည်ဟု ဟောက်သော်လည်း ကွဲအက်သော မြေခွေးသံသာထွက်သကဲ့သို့၊<br> <br>စာမျက်နှာ-443 <hr> သင်သည် ရဟန်းဂေါတမကွယ်ရာ၌ ခြင်္သေ့သံဟောက်မည်ဟု ဟောက်သော်လည်း ကွဲအက်သော မြေခွေးသံသာထွက်သည်။ ကြက်မငယ်သည် ကြက်ဖသံတွန်မည်ဟု တွန်သော်လည်း ကြက်မသံသာထွက်သကဲ့သို့ သင်သည် ရဟန်းဂေါတမကွယ်ရာ၌ ကြက်ဖသံတွန်မည်ဟု တွန်သော်လည်း ကြက်မသံသာထွက်သည်။</p> <p>နွားသည် အကြီးအမှူးနွားမရှိသော နွားခြံ၌ အောင်မြင်သော နွားကြီးအသံ တွန်နိုင်၏ဟု မှတ်ထင်သကဲ့သို့ သင်သည် ရဟန်းဂေါတမ ကွယ်ရာ၌ အောင်မြင်သော နွားကြီးအသံ တွန်နိုင်၏ဟု မှတ်ထင်ဘိသည်”။ ဤသို့ နှုတ်တံဖြင့် ဝိုင်းအုံ ထိုးဆွဲကြသည်။</p> <p>ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင် - လင်းတနှင့် တူသော အထွတ်ရှိ၍ တောင်ထွတ်တို့၌ လင်းတများ နားနေကြ၍ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင် မည်သည်။ ထိုတောင်၌ ဘုရားရှင်ကို ရည်၍ ကျောင်းဆောက်ထားသည်။</p> <p>ပရိဗိုဇ် ၅၀၀ အစည်းအဝေး - ဘုရားပွင့်လာသဖြင့် တိတ္ထိများ လာဘ်ဆုတ်ယုတ်ကြရာ “ရဟန်းဂေါတမနှင့် သူ၏တပည့်များ၏ အပြစ်တခုခုကို ထောက်လှမ်းကြပါ။ တိုင်းသိ ပြည်သိ ရှုတ်ချပွဲပြုပြီး ငါတို့အတွက် လာဘ်ပူဇော်ကို ဖြစ်စေမည်” ဟု အဆိုတင်၍ အပြစ်ကြည့်ကြသည်။ ဒွါရ ၃-ပါး၊ အသက်မွေးမှု ၄-နေရာ အပြစ်ရှာမရ၍ အခြားနေရာ ကြည့်ခိုင်းကြပြန်သည်။</p> <p>အခြားအကြောင်း - “ကျွန်ုပ်မမြင်၊ ဤရဟန်းများ ၁၅-ရက်တကြိမ် တံခါးပိတ် စည်းဝေးကြသည်။ သာမဏေများ ဝင်ခွင့်မရပါ။ အသက်ပမာ အလုပ်အကျွေးဒကာများသော်မျှ ဖူးခွင့်မရ။ လှည့်စားသောအတတ်ကို သင်ကြားတတ်မြောက်စေပြီး လူများကို လှည့်စားနေကြသည်။ ထိုအတတ်ကို ငါတို့ အရယူနိုင်လျှင် လာဘ်ပူဇော်များ ရမည် ဧကန်” ဟု တင်ပြကြရာ အခြားတဦးကလည်း အလားတူပင် ထတင်သဖြင့် တခဲနက် ဆုံးဖြတ်ကြကာ “ထိုအတတ် အရယူနိုင်သူကို ငါတို့အဖွဲ့အစည်းမှာ လူကြီးခန့်မည်” ဟု ဆိုကြသည်။</p> <p>ထိပ်ပိုင်းမှစ၍ စွမ်းနိုင်သူကိုမေးရာ မတတ်နိုင်ကြ။ သရဘကို မေးသောအခါတွင်မှ “လူကြီးခန့်မည်ဆိုသည့် သင်တို့ ကတိတည်လျှင် ဝန်မလေးပါ” ဟု အပြော၊ အားလုံး သဘောတူ ဝန်ခံကြသည်။</p> <p>“ထိုအတတ်ကို ခိုးယူ တိုက်ယူ၍ မရနိုင်ပါ။ ရဟန်းဂေါတမ၏ တပည့်ပုံစံအတိုင်း၊ သူ၏သာဝကများ ရှိခိုးဝတ်ပြုသူတို့သပိတ်၌ ဆွမ်းစားပြီးမှ ရနိုင်ပေမည်။ ဤအပြုအမူကို သင်တို့ လက်ခံနိုင်မည်လား။” “ဘာပဲလုပ်လုပ် အတတ်ယူလာ၊ ငါတို့အားသာပေး။” သရဘ၏အဆိုကို ပရိသတ်က ခွင့်ပြုသည်။ “ကျွန်ုပ်ကို မြင်လျှင် မမြင်သလို အရှင်တို့ နေကြပါ” ဟု သရဘသည် ပရိဗိုဇ်များအား အသိပေးပြီး နောက်နေ့ စောစောထ...<br> <br>စာမျက်နှာ-444 <hr> တောင်ပေါ်ကျောင်းတိုက်သွား၊ မြင်သမျှ ရဟန်းများ ခြေကို တည်ခြင်း ၅-ပါးဖြင့် ရှိခိုးသည်။</p> <p>“အခြား ပရိဗိုဇ်များ ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းကြသည်။ ဤသူကား ယုံကြည်ကြည်ညိုသူ ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု ရဟန်းများက မိန့်ကြရာ “အရှင်ဘုရားများ အသိရှိ၍ သင့်ရာမှာ ရဟန်းပြုခွင့် ရကြပါသည်။ တပည့်တော်များကား မဆင်မခြင် လွတ်လမ်းမမြင်သော လမ်းမှာ မြန်းနေကြရပါသည်” ဟု သရဘသည် ပြန်လျှောက်ပြီး မြင်သမျှ ရဟန်းတော်များကို ရှိခိုး၊ ချိုးရေ စသည်စီစဉ်၊ တံပူသတ်၊ ခြေဆေးပေး၊ ဆွမ်းအပို အလှူရလျှင် စားသည်။</p> <p>“သရဘသည် ယုံကြည်ကြည်ညိုသူဖြစ်သည်။ ရှင်ရဟန်းပြုနိုင်မည်လော” “တပည့်တော်ကို မည်သူက ရှင်ရဟန်းပြုပေးမှာလဲ ဘုရား၊ အရှင်ဘုရားတို့၏ ဆန့်ကျင်ဘက်အဖြစ် လှုပ်ရှားနေသည်မှာ တပည့်တော်များ ကြာနေပါပြီ” ဟု မဟာထေရ်အမေးကို သရဘ ပြန်ဖြေသည်။</p> <p>မဟာထေရ်သည် သရဘပရိဗိုဇ်အား ရှင်ပြုပေးပြီး ဝတ်ကျေသဖြင့် ကြည်ညိုကာ မကြာမီ ရဟန်းပြုပေးလိုက်သည်။ သရဘသည် ဥပုသ်နေ့၌ သံဃာများနှင့် အတူ ဥပုသ်ပြုလိုက်သည်။ ဝီရိယကြီးကြီးထားကာ ပါတိမောက်နာယူသော ရဟန်းတော်များကို မြင်၍ “ဤအဆောင်အယောင်ဖြင့် တတ်မြောက်ပြီးဆုံးစေကာ လူများပစ္စည်းကို စားနေကြသည်၊ ရက်တို့ဖြင့် အရယူမည်” ဟု ကြံကာ ကျောင်းပြန်ပြီး “သိမ်တွင်းတရား ဘာပါလဲဘုရား” ဟု မေးရာ၊ “ပါတိမောက် ငါ့ရှင်”၊ “ဤပါတိမောက်သည် အမြတ်တရား ဖြစ်မည်လား ဘုရား”၊ “ဤပါတိမောက်ကား တသာသနာလုံးကို ဆောင်နိုင်သော ကျင့်ဝတ်ပါ ငါ့ရှင်”၊ “အကျင့်မြတ်တရားကို ရှေးဦး သင်လိုပါသည် ဘုရား”၊ “သင်နိုင်ပါသည်” ဟု သရဘအမေးကို ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာက ဖြေကြားပြီး သင်ပေးစဉ် ပရိဗိုဇ်များက “ဘယ်အခြေရှိပြီလဲ ဆရာ” ဟု သရဘအား မေးရာ “မပြုကြလင့်၊ ရက်တိုအတွင်း အတတ်ဆောင်လာမည်” ဟု ပြောပြီး မကြာမီ သင်ယူမှုကိစ္စ ပြီးသွားသည်။</p> <p>ထို့ထက် မရှိပြီဟု သိသော သရဘသည် နောက်တနေ့ သင်္ကန်းဝတ်ဖြင့်ပင် ပရိဗိုဇ်အာရာမ်သွား၊ ပရိဗိုဇ်များ စုလာကြသည်။ “ဘယ်လိုလဲ ဆရာ၊ လှည့်စားသော အတတ်ကို ယူနိုင်စွမ်း မရှိဘူး မဟုတ်လော” မေးရာ သရဘက “မပူကြလင့်၊ ငါယူလာပြီ။ ယနေ့မှစပြီး လာဘ်ပူဇော်သကာ ငါတို့များတော့မည်၊ အချင်းချင်း ညီညွတ်ကြ” စသည်ဖြင့် ပရိဗိုဇ်များကို ဩဝါဒပေးပြီး ပါတိမောက်ကို သင်ပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-445 <hr> “လာကြ၊ မြို့တွင်းလှည့်ကာ ရဟန်းဂေါတမ၏ အပြစ်ကို ပြောကြရအောင်” ဟု ပရိဗိုဇ်အားလုံး မြို့တံခါးမဖွင့်မီ တံခါးအနီး စုသွားကြ၊ တံခါးဖွင့်ဖွင့်ချင်း မြို့တွင်း ဝင်ကြသည်။</p> <p>ထိုနေ့ လင်းအားကြီးအချိန် လောကကို ကြည့်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည် “ယနေ့ မြို့တွင်းလှည့်၍ ပကာသနိယကံ (ထင်ရှားပြသမှု) ကို သရဘပြုလိမ့်မည်၊ ရတနာသုံးပါး အပြစ်ပြောကာ အဆိပ်ရည်ဖျန်းပြီး ပရိဗိုဇ်အာရာမ်ဝင်လိမ့်မည်။ ငါဘုရား ထိုနေရာကြွ၊ ပရိသတ် ၄-ပါးလည်း စုလာကြ၊ သတ္တဝါပေါင်း ၈၄၀၀၀ ထိုအစည်းအဝေးမှာ အမြိုက်ရည်သောက်ကြရမည်” မြင်တော်မူရကား ယခုအခါ သရဘစိတ်တိုင်းကျ အပြစ်ပြစေဟု ကြံကာ ကျောင်းတိုက် ၁၀-တိုက်မှ သံဃာအားလုံးနှင့် မြို့တံခါးအနီး ရွာမှာ ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင်ကြ - ဤရဟန်းများကား တောနေရဟန်း ၅၀၀ တို့ ဖြစ်ကြ၍ ယနေ့ ဘယ်အရပ်မှာ ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံကြွမည်ဟု မသိကြပါ။ မြို့တွင်း ဆွမ်းခံစဉ် ပရိဗိုဇ်များ ပြောသံကြား၍ ဘုရားထံ လာလျှောက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်တပါးတည်း သံဃာများနှင့် ကြွလျှင် လူများက “ပရိသတ်အားဖြင့် တပါးဝါဒကို နှိမ်သည်၊ တဘက်ဝါဒရှင်များ ခေါင်းမျှ မထောင်နိုင်” ဟု ကြံကြလိမ့်မည်။ အဖော်ခေါ်၍ နှိမ်ရန် ငါဘုရားမှာ ကိစ္စမရှိ၊ တပါးတည်း ကြွနှိမ်မည်ဟု ကြံ၍ ကြွသည်။</p> <p>အလောင်းတော်ဘဝ အားစွမ်းပြ (ကဏှဇာတ်တော်) - လှည်းကုန်သည်တဦး အမယ်အိုအိမ်တည်းနေစဉ် သန်းခေါင်ယံ၌ နွားမတကောင် သားဖွားရာ အမယ်အိုမြင်၍ သားတမျှ ချစ်ခင်သည်။ နောက်ရက်၌ လှည်းကုန်သည်က အမယ်အိုအား အိမ်လခပေးရာ လခမယူဘဲ နွားငယ်ကိုသာ တောင်းထားလိုက်သည်။ နို့တိုက်၊ ယာဂုထမင်း၊ မြက် စသည် ကျွေး၍ မွေးမြူရာ အားကြီးသော နွားလားကြီး ဖြစ်လာ၏။ ကာဠကဟု အမည်ပေးသည်။</p> <p>လှည်း ၅၀၀ နှင့် လာသော လှည်းကုန်သည်တဦး၏ လှည်းဘီး ရေဖျက်ချောက်၌ ကျွံကျသည်။ နွားအကောင် ၂၈၊ ၃၀ တပ်၍ ရုန်းစေသော်လည်း မရပေ။ အလောင်းတော် ကာဠက နွားလားထံကပ်ပြီး “အခပေးပါမည်၊ လှည်းမြှောက်ရုံ ရုန်းပေးပါ” ပြောကာ ဆွဲသွားပြီး “တန်းတူရုန်းနိုင်မည့် နွားမရှိ” ဟု လှည်းကုန်သည် သိသဖြင့် လှည်းဦး၌ ကြိုးတပ်လျက် တကောင်တည်း ရုန်းစေသည်။ အလောင်းတော် နွားလား...<br> <br>စာမျက်နှာ-446 <hr> သည် ထိုလှည်းကို မြှောက်လျက် ကုန်းပေါ်တက်စေပြီး ဤအတိုင်း အခြားလှည်း ၅၀၀-တို့ကိုလည်း ရုန်းပေးသည်။</p> <p>အဆုံးလှည်း ရုန်းပြီး၍ လှည်းဖြုတ်လတ်သော် “ရှူး” အသံပြု ခေါင်းမော့သည်။ အခတောင်းကြောင်း လှည်းသမားသိသဖြင့် လှည်းအရှိအတိုင်း ငွေ ၅၀၀ ကို အထုပ်ထုပ်ကာ လည်ဆွဲပေးလိုက်သည်။ အလောင်းတော်သည် မိမိအနီး မည်သူမျှ အကပ်မခံဘဲ အိမ်သို့ တန်းပြန်သည်။ အမယ်အိုမြင်၍ အထုပ်ဖြေလျှင်ပင် အသပြာများဟု သိသဖြင့် “ဘာလို့ ဒီလိုပြုရတာလဲ၊ ငါ့လုပ်အားခဖြင့် အမေ အသက်မွေးလိမ့်မည် ဟု သင်ရည်ရွယ်ပြုတာလား ငါ့သား” ဟု ဆိုကာ ရေနွေးချိုး ဆီလိမ်းပြီးလျှင် “နောင် ဒီလိုမလုပ်နဲ့” ဟု ဆုံးမသည်။</p> <p>“ပါရမီဖြည့်စဉ် အဟိတ်တိရစ္ဆာန် နွားဘဝဖြစ်ခိုက်ကပင် ငါဆောင်သောဝန်ကို ဆောင်နိုင်သူ မည်သူမျှမရှိ” ဟု ဘုရားရှင်ကြံကာ တပါးတည်းကြွသည်။</p> <p>သရဘ၏ အကြားစကား - ပရိဗိုဇ်စုံညီ ပရိသတ်၌ “ရဟန်းဂေါတမ ကြွလာလျှင် သင်ဘာလုပ်မလဲ” ဟု တယောက်က မေးရာ သရဘက “ရဟန်းဂေါတမ တခုလုပ်လျှင် ငါက ၂-ခု၊ သူ ၂-ခုလုပ်လျှင် ငါက ၄-ခု စသည် တရာတထောင်အထိ လုပ်ပြမည်” ဟု သရဘကြွားသည်။ ထိုအချိန် ဘုရားကြွလာသည်။</p> <p>ပရိဗိုဇ်အာရာမ်ကား မြို့လယ်လမ်းဖြင့်သွားရရာ ဘုရားရှင်တပါးတည်း မြို့လယ်လမ်းကြွသည်ကို မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ လူများမြင်၍ “ရဟန်းဂေါတမအား ပကာသနိယကံ ပြုကြပြီး အပြစ်ကို ပရိဗိုဇ်များ ကြွေးကြော် ဖြန့်ကြသည်။ ထိုပရိဗိုဇ်များနောက် လိုက်ပြီး နားလည်မှုယူရန် ရဟန်းဂေါတမ သွားသည်ဖြစ်မည်” ဟု ကြံကာ လိုက်ကြ၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိလူများလည်း “ဘုရားရှင် တပါးတည်း ကြွတော်မူခြင်းကား ယနေ့ သရဘပရိဗိုဇ်နှင့် ဓမ္မစစ်ပွဲကြီး ဝှဲချီးခင်းကျင်းလိမ့်မည်၊ ထိုပွဲမှာ ငါတို့ မျက်မှောက်သက်သေ ဖြစ်ရလိမ့်မည်” ဟု ကြံကာ လိုက်ကြသည်။</p> <p>သစ်ပင်များ၏ ပင်စည်အခွ အခက်များကြားမှ ထွက်သော ဘုရားရောင်ခြည်တော်များကို ပရိဗိုဇ်များ မြင်လျှင်ပင် “အခြားအခါ ဤအရောင်မျိုး မရှိ၊ ဘာပါလိမ့်” မော်အကြည့် “ရဟန်းဂေါတမ ကြွလာသည်” ဟု ဆိုကြသည်။ ထိုစကား ကြားသော သရဘသည် ဒူးဝန်း ၂-ခုကြား ခေါင်းထား၍ မျက်နှာ အောက်ချထိုင်တော့သည်။ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးတွင် အမြတ်ဆုံးအမျိုးမှ ဖြစ်လာသော ဘုရားရှင်အတွက် နေရာမြတ်နှင့်သာ ထိုက်သဖြင့် နေရာတိုင်း၌ ဘုရားနေရာ ခင်းထားရရာ ထိုနေရာ၌ ဘုရားရှင် ထိုင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-447 <hr> ပရိဗိုဇ်များပင် ဘုရားဘက်တော်သား ဖြစ်ကြ - ဘုရားရှင်နှင့် သရဘ ဤအမေး ပြောကြားစဉ်ပင် ရဟန်းတော်များနှင့် ပရိသတ် ၄-ပါးတို့ ပရိဗိုဇ်အာရာမ် ရောက်လာကြသည်။ ပရိဗိုဇ်များက “ရဟန်းဂေါတမ အပြုအမူ အံ့ဖွယ်ပါတကား၊ တမြို့လုံး လှည့် အပြစ်ဖြန့်ကာ ပကာသနိယကံ ပြုလာကြသူ ရန်သူများထံ လာပါလျက် ဆန့်ကျင်စကား နည်းနည်းမျှမပြော၊ အကြိမ်တရာချက်ထားသောဆီဖြင့်လိမ်းကျံသလို၊ အမြိုက်ရည်သောက်ရသလို စကားချိုကိုသာ လာစကတည်းကပင် ပြောနေသည်” ဟု အားလုံး ကျေနပ်နေကြသည်။</p> <p>သံဃာများပါ ကောင်းကင်ကကျောင်းကြွ - သီဟနာဒ-ရဲရင့်သောအသံ ၃-မျိုး ဘုရားကျူးရင့်၍ ဒေသနာအဆုံးတွင် ထိုနေရာ၌ စုဝေးကြသော ၈၄၀၀၀ သော ပရိသတ် တရားအထူး ရကြသည်။ ထိုအကြောင်းကိုသိ၍ ဘုရားရှင်သည် အဘိညာဉ်၏ အခြေခံစတုတ္ထဈာန်ကို ဝင်စား၊ ထ၍ ဓိဋ္ဌာန်ကာ သံဃာတော်များနှင့်အတူ ကောင်းကင်ပျံ၊ ထိုခဏချင်း ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်ကျောင်း၌ တည်ကြသည်။</p> <h3>၅-ကေသမုတ္တိသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သံဃာများနှင့် ကောသလတိုင်း ခရီးကြွစဉ် ကာလာမမင်းများ၏ ကေသမုတ္တနိဂုံး ရောက်အလာ၊ ဘုရားရှင်၏ဂုဏ်ကျေးဇူးတော်များကို ကြားသိထားကြသော ကေသမုတ္တနိဂုံးသား ကာလာမမင်းများသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ကြပြီး အချို့ဘုရားကို ရှိခိုး၍၊ အချို့ နှုတ်ဆက်စကားပြောကြား၊ အချို့ လက်အုပ်ချီကြ၊ အချို့ အမည်အနွယ်ကို ပြောကြားကြလျက်၊ အချို့ တိတ်ဆိတ်စွာ နေရာတခုစီမှာ ထိုင်နေကြသည်။</p> <p>ကာလာမမင်းမျိုးများက ဘုရားရှင်အား “ကေသမုတ္တနိဂုံးသို့ ရောက်လာကြသော အချို့သော ရဟန်းပုဏ္ဏားများသည် မိမိအယူဝါဒကိုသာ ပြကြ၊ အရောင်တင်ကြပါ၏။ သူများအယူဝါဒကိုမူ ထိပါးကြ၊ မထီမဲ့မြင်ပြုကြ၊ ရှုတ်ချ ချေဖျက်ကြပါ၏။ အခြားရောက်လာကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများလည်း အလားတူပင် (ကိုယ့်ဝါဒ အကောင်း၊ သူ့ဝါဒအဆိုး) တင်ပြ ပြောဆိုကြပါသည်။</p> <p>ဤရဟန်းပုဏ္ဏားများတွင် ဘယ်သူ့စကားမှန်၍ ဘယ်သူ့စကား မှားသည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့အား ယုံမှားတွေးတောခြင်း ဖြစ်ရပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ၊ ဘုရားရှင်က “သင်တို့ ယုံမှားတွေးတောသင့်သည်၊ ယုံမှားသင့်ရာမှာ ယုံမှားခြင်း ဖြစ်သည်” မိန့်ပြီး ဆက်လက် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>၁။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှဖြင့် (ဟုတ်မှန်ပြီဟုအတည်) မယူကြလင့်၊ အစဉ်အဆက် စကားမျှဖြင့်လည်း၊ ‘ဤသို့ဖြစ်ဖူးသတတ်’ ဟူသော စကားမျှဖြင့်လည်း၊ ပိဋကတ်စာပေနှင့် ညီညွတ်ပေသည်ဟူ၍လည်း၊ ကြံဆတွေးတော၍ယူခြင်း...</p> <p>စာမျက်နှာ-448 <hr> မျှဖြင့်လည်း၊ အခြင်းအရာကို ကြံစည်သောအားဖြင့်လည်း၊ ငါတို့ကြံစည်နှစ်သက်၍ယူထားသော အယူနှင့် တူညီပေသည်ဟူ၍လည်း၊ မှတ်ယူထိုက်သော သဘောမျှဖြင့်လည်း၊ ငါတို့လေးစားသော ရဟန်း၏စကားဟူ၍လည်း အမှန်မယူကြလင့်။ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်ရှိသောတရား၊ ပညာရှိများကဲ့ရဲ့အပ်သောတရားတို့တည်း။ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကုန်လျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ဖြစ်ကြ၏ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင်သိသောအခါမှာမူ ပယ်စွန့်ကြရာ၏။</p> <p>၂။ ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်သို့မှတ်ထင်ကြသနည်း။ သတ္တဝါ၏အတွင်းသန္တာန်၌ လောဘဖြစ်သော် စီးပွားရှိဖို့ရာလော၊ မရှိဖို့ရာလော”။ “မရှိဖို့ရာပါ ဘုရား”။ “တပ်မက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘနှိပ်စက်အပ်၊ သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်သတ်၊ သူ့ဥစ္စာကိုလည်းခိုး၊ သူ့မယားကိုလည်း သွားလာ၊ အမှားကိုလည်း ပြောဆိုသည်၊ သူများကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေသည်၊ ယင်းသူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်သည် ထိုသူအား ကြာမြင့်စွာသော ကာလပတ်လုံး စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ ဖြစ်နိုင်သည် မဟုတ်လော။” “ဖြစ်နိုင်ပါသည် ဘုရား” (တပ်မက်ခြင်း လောဘအတူ အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ နှင့်စပ်၍လည်း ဤအတိုင်း မေးတော်မူ၍ ဖြေကြသည်)။</p> <p>၃။ “ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်လိုမှတ်ထင်ကြသနည်း။ ဤ (သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းစသော) တရားများသည် ကုသိုလ်တရားများလော၊ အကုသိုလ်တရားများလော”။ “အကုသိုလ်တရားများပါဘုရား”။ ထို့အတူ အပြစ်ရှိ မရှိ စသည်ဖြင့် မေးတော်မူရာ “အပြစ်ရှိသော တရားများပါ ဘုရား၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့အပ်သော တရားများပါဘုရား၊ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ပါသည်ဘုရား၊ ဤနေရာ၌ တပည့်တော်များစိတ် ဤသို့ ရှိပါသည် ဘုရား” လျှောက်ကြသည်။</p> <p>၄။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှစသည်ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရားတည်း၊ (လ) ဤတရားများကို ပြည့်စုံအောင် ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြ၏ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင်သိသော အခါမှာ စွန့်ပယ်ကြရာ၏ ဟု ငါဘုရားမိန့်ခဲ့သော စကားသည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ မိန့်သော စကားဖြစ်သည်”။</p> <p>၁။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှ (စသည်) ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား ကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်မရှိသောတရား၊ ပညာရှိများချီးမွမ်းအပ်သောတရားတို့တည်း။ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်...</p> <p>စာမျက်နှာ-449 <hr> အပ်ကြလျှင် စီးပွားချမ်းသာရဖို့သာ ဖြစ်ကြ၏ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသော အခါမှာမူ ပြည့်စုံအောင် နေကြရာ၏။</p> <p>၂။ ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်သို့မှတ်ထင်ကြသနည်း။ သတ္တဝါ၏အတွင်းသန္တာန်၌ မတပ်မက်ခြင်း အလောဘ ဖြစ်သော် စီးပွား ရှိဖို့ရာလော၊ မရှိဖို့ရာလော”။ “ရှိဖို့ရာပါဘုရား”။ “မတပ်မက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘမနှိပ်စက်အပ်၊ မသိမ်းယူအပ်သောစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်မသတ်၊ သူ့ဥစ္စာကိုလည်း မခိုး၊ သူ့မယားကိုလည်း မသွားလာ၊ အမှားကိုလည်း မပြောဆို၊ သူများကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် (သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်ပြုရန်) မဆောက်တည်စေ။ ယင်းသူ့အသက်မသတ်ခြင်းစသည်သည် ထိုသူ့အား (ထိုမသတ်၊ မခိုး၊ မပြစ်မှား၊ အမှား မပြောသူအား) ကြာမြင့်စွာ ကာလပတ်လုံး စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာ ဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်ပါလော”။ “ဖြစ်နိုင်ပါသည်ဘုရား” (မတပ်မက်ခြင်း အလောဘအတူ အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ နှင့် စပ်၍လည်း ဤအတိုင်း မေးတော်မူ၍ ဖြေကြသည်)။</p> <p>၃။ “ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်သို့မှတ်ထင်ကြသနည်း။ ဤ (သူ့အသက်မသတ်ခြင်းစသော) တရားများသည် ကုသိုလ်တရားများလော၊ အကုသိုလ်တရားများလော”။ “ကုသိုလ်တရားများပါဘုရား” ဟုအတူ အပြစ်ရှိ မရှိ စသည်ဖြင့် မေးတော်မူရာ “အပြစ်မရှိသော တရားများပါဘုရား၊ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်သော တရားများပါဘုရား၊ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်ကြလျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာသာ ဖြစ်ပါသည်ဘုရား၊ ဤနေရာ၌ တပည့်တော်များစိတ် ဤသို့ ရှိပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ကြသည်။</p> <p>၄။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှစသည်ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား ကုသိုလ်တရားများတည်း၊ (လ) ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြ၏-ဟု သင်တို့ ကိုယ်တိုင် သိသောအခါမှာမူ ပြည့်စုံအောင် နေကြရာ၏-ဟု ငါဘုရား မိန့်သောစကားသည်ကား ဤသည်ကိုစွဲ၍ မိန့်သောစကား ဖြစ်သည်”။</p> <p>“ကာလာမမင်းတို့၊ အရိယာတပည့်သည် မက်မောမှု အဘိဇ္ဈာ၊ ပျက်စီးစေလိုမှု ဗျာပါဒ၊ တွေဝေမှု မောဟမရှိဘဲ ဆင်ခြင်မှုနှင့် သတိပြည့်စုံကာ မေတ္တာပါသော စိတ်ဖြင့် အရပ်မျက်နှာတခု အစထား၍ ၁၀-မျက်နှာလုံးတို့၌ သတ္တဝါအားလုံးကို မိမိနှင့်တန်းတူထားကာ သတ္တဝါအားလုံးပါဝင်သော သတ္တလောကကို ပြန့်ပြောမြင့်မြတ်၍ အတိုင်းအရှည်မရှိသော ရန်ကင်း၊ ကြောင့်ကြကင်းကာ မေတ္တာပါသောစိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-450 <hr> သနားခြင်း ကရုဏာ၊ ဝမ်းမြောက်ခြင်း မုဒိတာ၊ လျစ်လျူရှုခြင်း ဥပေက္ခာ ပါသောစိတ်ဖြင့် (အထက်မေတ္တာအတိုင်း) ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏။ ဤသို့ ရန်ကင်း၊ ကြောင့်ကြကင်းကာ မညစ်ညူး၍ စင်ကြယ်သောစိတ်ရှိသော အရိယာတပည့်အား ယခုဘဝ၌ပင် ထောက်တည်ရာ ၄-မျိုး ရအပ်ကြသည်၊ ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) တမလွန်လောကရှိ၍ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံများ၏ အကျိုးဆက် အကျိုးပေး အကယ်၍ရှိခဲ့သော် ငါသေပြီး နတ်ပြည်ရောက်ရမည်။</p> <p>(၂) တမလွန်လောကမရှိဘဲ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံများ၏ အကျိုးဆက် အကျိုးပေး အကယ်၍မရှိလျှင် ငါသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ရန်ကင်း ကြောင့်ကြကင်းကာ ဆင်းရဲမရှိ ချမ်းသာရှိသော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်ရပေ၏။</p> <p>(၃) မကောင်းမှုကို ပြုခဲ့လျှင် ပြုသည်မည်အံ့၊ မကောင်းမှု ဘာတခုမျှ မပြုသောငါ့အား အကုသိုလ်ကံသည် ဘယ်မှာဆင်းရဲကို တွေ့ထိနိုင်စေအံ့နည်း။</p> <p>(၄) မကောင်းမှုကို ပြုသော်လည်း ပြုသည်မမည်လျှင် ငါသည် (မကောင်းမှုကို မပြုခြင်း၊ ပြုသည်မမည်ခြင်း ဟူသော) ၂-ပါးစုံဖြင့်သာလျှင် စင်ကြယ်သော မိမိကိုယ်ကို ရှုမြင်ရပေ၏။ ဤဆောက်တည်ရာ ၄-မျိုးတို့တည်း” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ကာလာမမင်းများသည် ဘုရားရှင်မိန့်တိုင်း ဝန်ခံကြ၊ သက်သာရာ ဆောက်တည်ရာ ၄-မျိုး ရပါကြောင်း တင်ပြပြီး သရဏဂုံ တည်သွားကြသည်။</p> <p>ကေသမုတ္တိနိဂုံးရွာ - တောအုပ်အဝ၌ တည်သောရွာဖြစ်၍ တောအုပ်အဝင်အထွက် လူများနားနေရာဖြစ်သည်။ ပဌမလာသူများ သူတို့အယူဝါဒ ပြသွားကြပြီးနောက် ရောက်လာသော ဒုတိယလူများက ပထမလူများသည် သူတို့ထံပညာသင်ကြသော သူတို့တပည့်များဖြစ်ကြောင်း ပြောပြီး သူတို့ဝါဒ ပြကြပြန်သည်။ မူသေဝါဒတခု၌ ကာလာမမင်းများ မတည်စွမ်းနိုင်၍ ထောပတ်စသောဆေးနှင့် အဖျော် ၈-မျိုးယူလာကြကာ ဘုရားထံ လျှောက်ကြသည်။</p> <h3>၆-သာဠသုတ်</h3> <p>အရှင်နန္ဒကမထေရ် သာဝတ္ထိမြို့ မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်၌နေစဉ် မိဂါရသဌေး၏မြေး သာဠ နှင့် သေခုနိယ၏မြေး သာဏ တို့ ရောက်လာ ရှိခိုးနေထိုင်ကြရာ အရှင်နန္ဒကထေရ်က ကာလာမသုတ်တော်လာအတိုင်း ဒေသနာကို ဟောသည်။</p> <p>၁။ အချုပ်မှာ သာဠတို့၊ ပြောသံကြားကာမျှ (စသည်ဖြင့်) ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရားဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်...</p> <p>စာမျက်နှာ-451 <hr> အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြသည်ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါမှ ပယ်စွန့်ကြရာ၏။</p> <p>၂။ “သာဠတို့၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကြသနည်း၊ လိုချင်ခြင်း လောဘ သည် ရှိသလော”၊ “ရှိပါသည်ဘုရား”၊ “ဤသဘောကို အဘိဇ္ဈာ ဟု ငါဆို၏။ တပ်မက်သူသည် တပ်မက်ခြင်း အဘိဇ္ဈာများသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်ကို ပြု၏။ သူများကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေ၏။ ယင်း သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်သည် ထိုသူအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်နိုင်သည် မဟုတ်လော” “ဖြစ်နိုင်ပါသည်ဘုရား”။</p> <p>ထို့အတူ အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသ၊ ထိုသဘောကို ဗျာပါဒ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ ထိုသဘောကို အဝိဇ္ဇာ နှင့်စပ်၍လည်း ဤအတိုင်းမေး၍ ဖြေကြသည်။</p> <p>၃။ “သာဠတို့၊ ဤ (သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသော) တရားများသည် ကုသိုလ်လော၊ အကုသိုလ်လော” “အကုသိုလ်ပါဘုရား”၊ ထို့အတူ အပြစ်ရှိမရှိ စသည်ဖြင့် မေးရာ “အပြစ်ရှိပါသည်ဘုရား၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့အပ်ပါသည်ဘုရား၊ ပြည့်စုံအောင် ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြပါသည်ဘုရား၊ ဤအရာ၌ တပည့်တော်များစိတ် ဤသို့ဖြစ်ပါသည်ဘုရား”။</p> <p>၄။ “သာဠတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားမျှ (စသည်ဖြင့်) ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရားများတည်း၊ (လ) ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြသည်ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါမှ ပယ်စွန့်ကြရာ၏” ဟု ဆိုခဲ့သောစကားသည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ ဆိုသောစကားဖြစ်သည်။</p> <p>ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ၄-ဝါကျကိုလည်း အကုသိုလ်နည်းတူ အပြန်အားဖြင့် အရှင်နန္ဒက ဟော၍ သာဠတို့ဖြေကြသည်။ မလိုချင်ခြင်း အလောဘ၊ ဤသဘောကို အနဘိဇ္ဈာ၊ အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ ဤသဘောကို အဗျာပါဒ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ၊ ဤသဘောကို ဝိဇ္ဇာ ဟု အသီးသီးစွဲမှတ်။</p> <p>သာဠတို့၊ အရိယာတပည့်သည် ဤသို့ မက်မောမှု အဘိဇ္ဈာ၊ ပျက်စီးစေလိုမှု ဗျာပါဒ၊ တွေဝေမှု မောဟမရှိဘဲ ဆင်ခြင်မှုနှင့် သတိပြည့်စုံကာ မေတ္တာပါသော၊ ကရုဏာ၊ မုဒိတာ၊ ဥပေက္ခာပါသော စိတ်ဖြင့် အရပ်မျက်နှာတခု အစထား၍ ၁၀-မျက်နှာလုံးတို့၌ သတ္တဝါအားလုံးကို မိမိနှင့် တန်းတူထားကာ သတ္တဝါအားလုံး ပါဝင်သော သတ္တလောကကို... ပြန့်ပြောမြင့်မြတ်၍ အတိုင်းအရှည်မရှိသော ရန်ကင်း၊ ကြောင့်ကြကင်းကာ ဥပေက္ခာပါသော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-452 <hr> ထိုအရိယာတပည့်သည် “ဤခန္ဓာ ၅-ပါး ဒုက္ခတရားသည် ရှိ၏၊ ယုတ်ညံ့သော သမုဒယတရားသည် ရှိ၏၊ မြတ်သော မဂ်တရားသည် ရှိ၏၊ (ဝိပဿနာ သညာဟု ဆိုအပ်သော) ဤသညာထက် လွန်မြတ်သော ထွက်မြောက်ရာ နိဗ္ဗာန်တရားသည် ရှိ၏” ဟု သိသည်။ ဤသို့ သိသူ၏ စိတ်သည် ကာမာသဝ၊ ဘဝါသဝ၊ အဝိဇ္ဇာသဝမှ လွတ်မြောက်၏။ လွတ်မြောက်ပြီးလတ်သော် “လွတ်မြောက်ပြီ” ဟု အသိဉာဏ်ဖြစ်ပေါ်၏။ “ပဋိသန္ဓေနေမှု ကုန်ပြီ၊ အကျင့်မြတ် ကျင့်သုံးပြီးပြီ၊ မဂ်ကိစ္စ ပြုပြီးပြီ၊ ဤမဂ်ကိစ္စအလို့ငှာ ပြုဖွယ်တပါး မရှိတော့ပြီ” ဟု သိသည်။</p> <p>ထိုသူသည် “ရှေးက ငါ့မှာ လောဘဖြစ်ဖူး၏၊ ထိုလောဘကား အကုသိုလ်သာတည်း၊ ထိုလောဘ အကုသိုလ်သည် ယခု ငါ၌ မရှိပြီ၊ မရှိခြင်းသည် ကောင်း၏။ (ဒေါသ၊ မောဟကိုလည်း နည်းတူ ဆင်ခြင်)” ဟု ဤသို့သိ၏။ ထိုသူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ တဏှာမရှိဘဲ ငြိမ်းချမ်းစွာ ချမ်းသာကို ခံစားလျက် အတ္တဘောမြတ်ဖြင့် နေရလေသည်။</p> <p>အရှင်နန္ဒက ဤသုတ်ဟောကြောင်းမှာ သာဠတို့အိမ်မှာ နံနက်ပိုင်းကပင် ဤပြဿနာ ဖြစ်ကြသည်။ ဖြေဆိုဖို့ အခွင့်မရသဖြင့် ထိုပြဿနာ နာယူမည်ကြံကာ အလုပ်သမားများ ခြံရံလျက် နံနက်စာစားပြီး အရှင်နန္ဒကထံ လာကြသည်၊ ရွာမှာဖြစ်တဲ့ ပြဿနာ နာရန်လာကြလိမ့်မည်ဟု သာဠတို့စိတ်ကို သိ၍ ဤသုတ်ကို ဟောသည်။</p> <h3>၇-ကထာဝတ္ထုသုတ်</h3> <p>စကားဖြစ်ကြောင်း ၃-မျိုး မှာ -</p> <p>“လွန်လေပြီးကာလက ဤသို့ ဖြစ်ဖူးပြီ” ဟု အတိတ်ကာလ ကို အကြောင်းပြု၍ မူလည်း စကားပြောဆိုရာ၏။</p> <p>“လာလတ္တံ့ ကာလ၌ ဤသို့ ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု အနာဂတ်ကာလ ကို အကြောင်းပြု၍ မူလည်း စကားပြောဆိုရာ၏။</p> <p>“ယခုဖြစ်ဆဲ ကာလ၌ ဤသို့ ဖြစ်နေ၏” ဟု ပစ္စုပ္ပန်ကာလ ကို အကြောင်းပြု၍ မူလည်း စကားပြောဆိုရာ၏။</p> <p>စကားနှီးနှောမိခြင်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို “ဆွေးနွေးသင့်သူ၊ မဆွေးနွေးသင့်သူ” ဟု သိအပ်၏။</p> <p>မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ပြဿနာကို မေးအပ်သော် တိုက်ရိုက် ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တိုက်ရိုက်မဖြေသူ၊ ဝေဖန်၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို ဝေဖန်၍ မဖြေသူ၊ တဖန် ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တဖန် ပြန်မမေးဘဲ ဖြေဆိုသူ၊ မဖြေဘဲ ထားရမည့် ပြဿနာကို မဖြေဘဲ မထားသူတည်း။</p> <p>ဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ပြဿနာမေးအပ်သော် တိုက်ရိုက် ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တိုက်ရိုက်ဖြေသူ၊ ဝေဖန်၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို ဝေဖန်၍ ဖြေသူ၊ တဖန် ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တဖန် ပြန်၍ ဖြေသူ၊ မဖြေဘဲ ထားရမည့် ပြဿနာကို မဖြေဘဲ ထားသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-453 <hr> မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - အကြောင်းဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌ မတည်သူ၊ ကြံဆအပ်သော အရာ၌ မတည်သူ၊ သိရမည့် ဝါဒ၌ မတည်သူ၊ ဖြေရမည့် ကျင့်ဝတ်၌ မတည်သူတည်း။ ဆွေးနွေးသင့်သူ ကား ဤ ၄-နေရာ၌ တည်သူတည်း။</p> <p>မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - စကားတခုဖြင့် စကားတခုကို ဖုံးကွယ်သူ၊ အပြင်စကားကို ဆောင်၍ ပယ်သူ၊ စိတ်ဆိုး အမျက်ထွက်၍ မနှစ်သက်ခြင်းကိုလည်း ထင်စွာပြုသူတည်း။ ဆွေးနွေးသင့်သူ ကား အပြန်အားဖြင့် ဖြစ်သူတည်း။</p> <p>မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ပါဠိ ပါဌ်သား လွှတ်၍ လွှမ်းမိုးသူ၊ အကြောင်းပြ၍ ဖိနှိပ်သူ၊ မေးသူစိတ်၌ သံသယရှိလာအောင် ပြင်းစွာရယ်သူ၊ အနည်းငယ် ချွတ်ယွင်းသည်ကို အမှားဖမ်းသူတည်း။ ဆွေးနွေးသင့်သူ ကား အပြန်အားဖြင့် ဖြစ်သူတည်း။</p> <p>စကားနှီးနှောမိခြင်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို “မှီရာအကြောင်းရှိသူ၊ မရှိသူ” ဟု သိအပ်၏။ နားမထောင်သူသည် မှီရာအကြောင်း မရှိသူ ဖြစ်၍ နားထောင်သူသည် မှီရာအကြောင်း ရှိသူ ဖြစ်သည်။ ထိုသူသည် မှီရာအကြောင်းရှိသူ ဖြစ်လျှင် အရိယာမဂ်တရားတခုကို ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိ၏။</p> <p>ဒုက္ခသစ္စာ တရားတခုကို ပိုင်းခြားသိ၏။ အကုသိုလ်တရား တခုကို ပယ်စွန့်၏။ နိဗ္ဗာန်တရားတခုကို မျက်မှောက်ပြု၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရိယာမဂ်ကို သိ၍ ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြားသိလျက် အကုသိုလ်ကို ပယ်စွန့်ကာ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုပြီး ကိလေသာမှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သည်။</p> <p>တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမှုကြောင့် စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်သည် ရှိ၏။ နှီးနှောမိခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော စကားသည် ထိုအရဟတ္တဖိုလ်ဟူသော အကျိုးရှိ၏။ ပြောဆိုတိုင်ပင်ခြင်းသည် ထိုအကျိုးရှိ၏၊ နားထောင်ခြင်းဟူသော မှီရာအကြောင်းသည် ထိုအကျိုးရှိ၏၊ နားထောင်၍ မှတ်ခြင်းသည် ထိုအကျိုးရှိ၏ဟု မိန့်။</p> <p>ထို့နောင် ဂါထာအားဖြင့်လည်း အရိယာပညာရှင်များ၏ သဘောထားနှင့် စကားပြောပုံများ၊ ပုထုဇဉ်ပညာမဲ့သူများ၏ သဘောထားနှင့် စကားပြောပုံများကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>အတိတ်နှင့်စပ်၍ စကားပြောပုံ - အတိတ်က ကဿပဘုရားပွင့်ခဲ့၍ ကိကီမည်သော ကာသိကမင်းသည် အမြတ်ဆုံးအလုပ်အကျွေးဖြစ်ကာ နှစ် ၂-သောင်း သက်တော်ရှိသည် စသည်ဖြင့် ပြောခြင်းတည်း။ အနာဂတ်နှင့်စပ်၍လည်း နောင်မေတ္တယျဘုရား ပွင့်မည်၊ သင်္ခမင်းကား အလုပ်အကျွေး၊ နှစ် ၈-သောင်းရှည်မည် စသည်ဖြင့်ပြောခြင်းများတည်း။ ပစ္စုပ္ပန် ထင်ရှားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-454 <hr> တိုက်ရိုက်ဖြေရမည့်ပြဿနာ - “စက္ခုသည် အနိစ္စဟုတ်ရဲ့လား” ဟု မေးလျှင် “အင်း ဟုတ်သည်” ဟု ဖြေခြင်းမျိုးတည်း။ “အနိစ္စဟူသည် စက္ခုလော” ဟု မေးလျှင် “စက္ခုသာ မဟုတ်၊ သောတစသည်တို့လည်း အနိစ္စပင်” ဟု ဖြေခြင်းမျိုးကား ဝေဖန်၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို ဝေဖန်၍ဖြေခြင်း မည်သည်။</p> <p>တဖန်ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့်ပြဿနာ - “စက္ခုလိုပင် သောတလည်း တူသလော” ဟု မေးလျှင် “ဘယ်သဘောအားဖြင့်မေးသနည်း” ဟု တဖန်ပြန်မေး၍ “မြင်မှုသဘောအားဖြင့်မေးလျှင် မဟုတ်ဟုဖြေ၊ အနိစ္စသဘောအားဖြင့် မေးသည်ဆိုလျှင် အင်း ဟုတ်သည်” ဟု ဖြေခြင်းမျိုးတည်း။</p> <p>မဖြေဘဲထားရမည့်ပြဿနာ - “အသက်လိပ်ပြာသည် ကိုယ်လော” ဟု မေးလျှင် “ဤသဘောသွားမျိုးကို ဘုရားမဟော” ဟု ဆိုကာ မဖြေဘဲထားရမည်။ သဿတဝါဒရှင်သည် ဥစ္ဆေဒဝါဒရှင်ကို အကြောင်းပြ၍ နှိမ်အပ်သည်ရှိသော် “ဘယ်ဥစ္ဆေဒကို ငါဆိုလို့လဲ”၊ မိမိ၏ သဿတဝါဒရှင်ဖြစ်ပုံ၊ ဥစ္ဆေဒဝါဒရှင် မဟုတ်ပုံကို ပြောပြသည်၊ ဤကား အကြောင်းဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌ မတည်ခြင်း တည်း။ သဿတဝါဒီက ပြောင်းပုံ၊ ပုဂ္ဂလဝါဒီနှင့် သုညတဝါဒီတို့ ပြောင်းပုံအတူပင်။ အကြိမ်တရာနှိမ်ပေမယ့် ဝါဒမပြောင်းသူကား တည်သူမည်သည်။</p> <p>ကြံဆအပ်သောအရာ၌ မတည်သူ - အမေးအဖြေများ၌ ရအပ်သည်၊ မောင်ဖြူက ပုစ္ဆာမေးမည်ဟု လည်ချောင်းရှင်းလိုက်သည်၊ မောင်နီက “ဤပုစ္ဆာသင်မေးမည်မဟုတ်လော” ဟု ဆိုလတ်သော် သိပြီးမှန်းရိပ်မိ၍ “သင်ပြောသော ပုစ္ဆာမဟုတ်၊ တခြား ပုစ္ဆာပါ” ဟု မောင်ဖြူပြောခြင်းမျိုးတည်း။ အမှန်ဝန်ခံသူကား တည်သူဖြစ်သည်။</p> <p>သိရမည့်ဝါဒ၌ မတည်သူ - ပုစ္ဆာမေးသောမောင်ဖြူကို မောင်နီက “သင့်အမေးပုစ္ဆာကား ချစ်စရာ၊ ဘယ်အချိန်က ဘယ်သူ့ထံမှာ သင်လာခဲ့သနည်း” ဆိုလျှင် မေးရိုးမေးစဉ် မေးပါလျက် မောင်နီစကားဖြင့် မောင်ဖြူသံသယဖြစ်သည်၊ “မေးရိုးမေးစဉ် မဟုတ် မေးမိသလော” ဟု ယုံမှားသော မောင်ဖြူလိုသူမျိုးတည်း။ တည်သူကား ဝန်ခံ၍ ယုံမှားမဖြစ်ပေ။</p> <p>ဖြေရမည့်ကျင့်ဝတ်၌ မတည်သူ - စေတီယင်ပြင်၊ ဆွမ်းခံလမ်း၊ ရွာတွင်းဆွမ်းခံချိန်၊ ဆွမ်းစားကျောင်းထိုင်နေချိန်၊ ယာဂုဆွမ်းယူ၍ ထိုင်နေချိန်၊ စားပြီး ထိုင်နေချိန်၊ နေ့နေရာကျောင်းသွားချိန်များ၌ ပုစ္ဆာမမေးသင့်။ မေးလျှင်လည်း ဖြေဖို့မလို။ နေ့နေရာကျောင်း၌ ထိုင်နေချိန်မှာသာ အခွင့်တောင်း၍ မေးမှုဖြေရမည်။ ခွင့်မတောင်းလျှင် မဖြေအပ်၊ ဤ၌ ဝတ္တရားမသိသူဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-455 <hr> အပြင်စကားကိုဆောင်၍ပယ်သူ - “သင် ဤမည်ဤမည်သော အာပတ်သို့ ရောက်သလော”၊ “နဂါးကျွန်းရောက်ခဲ့ပါသည်ဘုရား”၊ “နဂါးကျွန်းရောက်ခြင်းဖြင့် အလိုမရှိကြ၊ အာပတ်သို့ ရောက်သလောဟုသာ ငါတို့မေးကြသည်”၊ “နဂါးကျွန်းသွား ငါးစားခဲ့ရပါသည်ဘုရား”၊ “ငါးစားခြင်းဖြင့် သင့်အမှုမရှိ၊ ကြားရသည့်အတိုင်း သင် အာပတ်သို့ရောက်သလော”၊ “မနူးမနပ်ငါးသည် တပည့်တော်အား မချမ်းသာခြင်းကို ပြုပါသည်ဘုရား” စသည်ဖြင့် မထေရ်ကြီးအမေးကို တမျိုးပြောသော ရဟန်းငယ်ကဲ့သို့တည်း။</p> <h3>၈-အညတိတ္ထိယသုတ်</h3> <p>လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ တရား ၃-မျိုးတို့၏ ထူးခြားမှု၊ ပယောဂ လွန်ကဲမှု၊ ကွဲပြားခြားနားမှုကား အဘယ်နည်းဟု သာသနာတော်မှတပါးသော အယူရှိသော ပရိဗိုဇ်များကမေးလျှင် ထိုပရိဗိုဇ်များအား သင်တို့ဘယ်သို့ဖြေမည်နည်းဟု မိန့်ရာ၊ သံဃာများက “တပည့်တော်တို့အတွက် တရားတော်များသည် မြတ်စွာဘုရားလျှင် အကြောင်းရင်း ရှိပါကုန်၏၊ ရှေ့ဆောင်ပုဂ္ဂိုလ် အဖြေကို သက်ဝင်ရာရှိပါကုန်၏” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားတောင်းပန်ရကား ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ရာဂ သည် အပြစ်နည်း၏၊ ဖြည်းဖြည်းကင်းပျောက်၏။<br> ဒေါသ သည် အပြစ်ကြီး၏၊ မြန်မြန်ကင်းပျောက်၏။<br> မောဟ သည် အပြစ်ကြီး၏၊ ဖြည်းဖြည်း ကင်းပျောက်၏ ဟု ဖြေရာ၏။</p> <p>မဖြစ်သေးသော ရာဂ ဖြစ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးရာဂတိုးပွားရန် အကြောင်းအထောက်အပံ့ကိုမေးလျှင် တင့်တယ်သောအာရုံ သုဘနိမိတ် ဟု ဖြေရာ၏။ သုဘနိမိတ်ကို အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား အထက် ရာဂ ၂-မျိုး (အသစ်ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးတိုး) ဖြစ်သည်။ ဒေါသ အကြောင်းကား ဒေါသဖြစ်ကြောင်း အာရုံ ပဋိဃနိမိတ် ဟု ဖြေရာ၏။ ပဋိဃနိမိတ်ကို အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား ဒေါသ ၂-မျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>မဖြစ်သေးသော မောဟ ဖြစ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးမောဟကို တိုးပွားရန် အကြောင်းကို မေးလျှင် အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း အယောနိသော မနသိကာရ ဟု ဖြေရာ၏။ (အာရုံဟူသမျှကို) အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား မောဟ ၂-မျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>မဖြစ်သေးသော ရာဂ ဖြစ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးရာဂပျောက်ကင်းရန် အကြောင်းကို မေးလျှင် မတင့်တယ်သောအာရုံ အသုဘနိမိတ် ဟုဖြေ။ ယင်းနိမိတ်ကို အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းသူအား ရာဂ ၂-မျိုးကင်းသည်။ ဒေါသ ကင်းရန် အကြောင်းကား စိတ်၏ ဗျာပါဒမှ လွတ်မြောက်ကြောင်း မေတ္တာ၊ ယင်းမေတ္တာကို အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းသူအား ဒေါသ ၂-မျိုးကင်းသည်။ မောဟ ကင်းရန် အကြောင်းကား အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း ယောနိသောမနသိကာရ (အာရုံဟူသမျှကို) အကြောင်းသင့်နှလုံးသွင်းသူအား မောဟ ၂-မျိုးကင်းသည်၊ ဤသို့ဖြေပုံမိန့်ကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-456 <hr> “မြတ်စွာဘုရားလျှင် အကြောင်းရင်းရှိပါကုန်၏” - တပည့်တော်တို့အား ဤတရားများကို ရှေးက ကဿပဘုရားဖြစ်စေအပ်ခဲ့ပါပြီ။ ထိုဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံလတ်သော် သောဘုရား ၂-ဆူအကြား ကာလပတ်လုံး မည်သည့်ရဟန်းပုဏ္ဏားမျှ ဤတရားများကို ဖြစ်စေနိုင်စွမ်းမရှိကြပါ။ မြတ်စွာဘုရားကိုမှီ၍သာ ဤတရားများကို တပည့်တော်များ သိကြရပါတော့မည်ဟု ဆိုလိုသည်။</p> <p>ရှေ့ဆောင်ပုဂ္ဂိုလ် - သဘောအားလျော်စွာ နာမည်သီးခြားစီကိုယူ၍ ဘုရားရှင် တရားများကို ပြတော်မူတတ်သည်။ ဘုံ ၄-ပါး၌ဖြစ်သော တရားများ၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်အား ထင်လာကုန်ရကား မြတ်စွာဘုရားလျှင် သက်ဝင်ရာရှိကြသည်။ တနည်း– ဗောဓိမဏ္ဍိုင်ဝယ် နေထိုင်တော်မူသော ဘုရားထံ ထိုးထွင်းသိသောအားဖြင့် ရောက်လာပြီး “တပည့်တော် ဘာနာမည်ပါလဲ” ဟု လျှောက်ရာ ထိတွေ့မှု သဘောအားဖြင့် ဖဿ မည်သည် စသည်ဖြင့် တရားအားလုံးတို့၏ အမည်သီးခြားစီကို သဘောအားလျော်စွာ အမည်မှည့်ပေးတော်မူသည်။</p> <p>ရာဂသည် အပြစ်နည်း၏ - လောကပြစ်၊ သံသရာပြစ် ၂-ပါးလုံးတို့ဖြင့် အပြစ်နည်းသည်။ မိဘ၊ အစ်ကို၊ အစ်မ စသည်များက သား၊ ညီတို့ကို လက်ထပ်ပေးခြင်းသည် လောကပြစ်နည်း၍ မိမိ မယားဖြင့် တင်းတိမ်ခြင်း အကြောင်းမျိုးသည်လည်း အပါယ်မကျနိုင်ရကား သံသရာပြစ်နည်းသည်။</p> <p>ရာဂ၏ ဖြေးဖြေးကင်းပျောက်ပုံ - ဆီချေးပေသော အဝတ်ကဲ့သို့ ၂-ဘဝ၊ ၃-ဘဝ ရောက်ပါလျက် အစွဲမပျောက်နိုင်။ မရီးနှင့် မတ် ဖောက်ပြန်နေရာ မရီးသည် မတ်ကို လင်ထက်ပိုချစ်သဖြင့် “နောက်တနေ့ အရှက်မကွဲအောင် လင်(အစ်ကို)ကို သတ်ဖို့” မတ်(ညီ)အား တိုက်တွန်းသည်။</p> <p>ပထမအကြိမ် တိုက်တွန်းမှုကို ညီလက်မခံသော်လည်း ဒုတိယခိုင်းရာမှာ စဉ်းစားလာပြီး တတိယအခိုင်းမှာ “ဘယ်လိုအခွင့်သာမလဲ” ဟု မတ်က မေးရာ၊ မရီးက ရေဆိပ်တခုမှာ ပဲကုပ်ကိုင်စောင့်နေစေသည်။ တောတွင်းမှ အလုပ်လုပ်ပြီး ပြန်လာသော လင်ကို မယားသည် မြတ်နိုးယောင်ဆောင်၍ “ခေါင်းဖြီးရအောင် လာပါဦးမောင်” ဟု ခေါ်ပြီး ပြီးစဉ် “မောင့်ခေါင်း ညစ်ပတ်နေသေးသည်၊ ဤဆိပ်သွား ခေါင်းလျှော်ပြီးမှ လာပါ” ဟု လွှတ်လိုက်သည်။</p> <p>အစ်ကိုသည် မယားခိုင်းသော ဆိပ်သွားပြီး ခေါင်းကို ရေ၌ နှစ်၍ အဆေး၊ ညီသည် သစ်ပင်ကွယ်မှ ထွက်လာပြီး ကျောရိုးခုတ်သတ်ကာ အိမ်ပြန်သွားသည်။ ဖောက်ပြန်သော မယား၌ အချစ်မပြယ်သော လင်သည် သေပြီး ထိုအိမ်၌ပင် မြွေဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-457 <hr> မြွေသည် ထိုမိန်းမရပ်စဉ် ထိုင်စဉ် ကိုယ်ပေါ်သွားကျရာ “ဤမြွေကား သေသော လင်ကြီးဖြစ်သည်” ဟု သိ၍ သတ်လိုက်ပြန်သည်။ အချစ်မကုန်သေးသဖြင့် ထိုမြွေသည် သေပြီး ထိုအိမ်၌ပင် ခွေးဖြစ်ပြန်သည်၊ သူမနောက် ထိုခွေးသည် တကောက်ကောက်လိုက်ရာ တောသွားသော မိန်းမကို “ခွေးမုဆိုးထွက်ပြီ၊ ဘယ်နေရာသွားမှာလဲ” ဟု မြင်သူများ ပြောင်ကြသဖြင့် ရှက်ကာ ခွေးကို သတ်လိုက်ပြန်သည်။</p> <p>ခွေးဘဝမှ သေ ထိုအိမ်မှာပင် နွားဖြစ်ပြန်သည်၊ အလားတူ သူမနောက် တကောက်ကောက်လိုက်ရာ “နွားကျောင်းသား ထွက်ပြီ၊ ဘယ်သွား နွားကျောင်းမှာလဲ” မြင်သူများက သူမကိုပြောင်ပြန်၍ ရှက်ကာ နွားကို သတ်ပြန်သည်။</p> <p>နွားဘဝမှ သေ အချစ်မပြယ်သေး၍ ၄-ကြိမ်မြောက်၌ကား သူမဝမ်း၌ သန္ဓေယူဖွားသည်၊ ဘဝပြောင်း အောက်မေ့နိုင်သူဖြစ်ရကား ၄-ဘဝလုံး သူမ၏ အသတ်ခံရပုံကို မြင်၍ မိမိကိုယ်ကို သူမ(မိခင်)၏ လက်ဖြင့်သော်မျှ အထိမခံ၊ ထိလျှင် ငိုကြွေးသည်၊ အဖွားက ကျွေးမွေးရ၏။</p> <p>ကြီးလာသော မြေးကို အဖွားက မိခင်အထိမခံသောအကြောင်းကို မေးရာ မြေးက ၄-ဘဝဖြစ်စဉ်ကို တင်ပြလိုက်သည်။ အဖွားသည် မြေးကို ဖက်ငိုပြီး “ဤနေရာမှာ ငါတို့မနေသင့်” ဟု ဆိုလျက် မြေးကိုခေါ်ကာ ကျောင်းတကျောင်းသွား ရှင်ရဟန်းပြုကြ၊ မြေးအဖွားနှစ်ဦးလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဒေါသသည် အပြစ်ကြီး - လောက၊ သံသရာ ၂-မျိုးလုံး အပြစ်ကြီးသည်။ ဒေါသကြောင့် မိဘစသည် သတ်မိ၍ လောကပြစ်ကြီး၊ အဝီစိငရဲကျနိုင်၍ သံသရာပြစ်လည်း ကြီးသည်။ မိဘစသည် ပြစ်မှားမိသူများကို ကန်တော့၊ ၎င်းတို့က ကျေအေးသည်နှင့် တပြိုင်နက် ပြစ်မှုကင်းရကား မြန်မြန်ကင်းပျောက်သည်။</p> <p>မောဟအပြစ်ကြီး ဖြေးဖြေးပျောက် - မောဟကြောင့် မိဘ၊ စေတီ၊ ဗောဓိ၊ ရဟန်းတော်များ ပြစ်မှား၊ ရောက်ရာတိုင်းမှာ ကဲ့ရဲ့ခံရ၊ လောကပြစ်ကြီး၍ အာနန္တရိယကံကြောင့် ကပ်လုံးငရဲခံရ၊ သံသရာပြစ်လည်း ကြီးသည်။ ဝံရေ (အောင်းရေ) ကား အကြိမ်တရာလျှော်သော်လည်း မဖြူနိုင်၊ ဖြေးဖြေးမှ ကင်းပျောက်သည်။</p> <h3>၉-အကုသလသုတ်</h3> <p>အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်း ၃-မျိုးမှာ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ တို့တည်း။ တပ်မက်မှု လောဘသည် အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းတည်း၊ တပ်မက်သူ၏ ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် အားထုတ်မှုသည် အကုသိုလ်တည်း။ တပ်မက်သူသည် လောဘနှိပ်စက်အပ်၊ သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ နှောင်-<br> <br>စာမျက်နှာ-458 <hr> ဖွဲ့ခြင်း၊ ဆုံးရှုံးစေခြင်း၊ ကဲ့ရဲ့ခြင်း၊ နှင်ထုတ်ခြင်းများဖြင့် (ထင်ရှားမရှိသော ဝတ္ထုဖြင့် အပြစ်ဆိုကာ) သူတပါးအား ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေခြင်းသည်လည်း အကုသိုလ်တည်း။ ဤသို့လျှင် လောဘကြောင့်ဖြစ်၊ လောဘလျှင် အကြောင်းရင်းရှိ၊ ဖြစ်ကြောင်းရှိ၊ အထောက်အပံ့ ရှိကုန်သော အကုသိုလ်တရားယုတ် များစွာတို့သည် ထိုသူအား ဖြစ်ကုန်သည်။</p> <p>အမျက်ထွက်မှု ဒေါသ၊ တွေဝေမှု မောဟ တို့၌ အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်ပုံ လောဘနှင့် အတူပင်တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိ ပုဂ္ဂိုလ်ကို အချိန်မဟုတ် ပြောဆိုတတ်သူ၊ အမှားစကား ပြောဆိုတတ်သူ၊ အကျိုးမဲ့ စကား ပြောဆိုတတ်သူ၊ တရားမဲ့ ပြောဆိုတတ်သူ၊ ဝိနည်းစည်းကမ်းမဲ့ ပြောဆိုတတ်သူဟု ခေါ်ဆိုအပ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်နည်းဟူမူ-</p> <p>ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်များဖြင့် သူတပါးအား ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်၏။ အမှန်စကား ငြင်းပယ်၏၊ ဝန်မခံ၊ အမှားဖြင့် ဆိုအပ်သော် “ဤစကားသည် ဤအကြောင်းကြောင့် မမှန်-မဟုတ်” ဟု ထိုစကားကို ဖြေရှင်းရန် လုံ့လမပြုသောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့ နှိပ်စက်အပ်၊ သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ ယခုဘဝ၌ပင် ပင်ပန်းဆင်းရဲစွာနေရ၍ သေပြီးနောက်မှာလည်း လားရာဘဝဆိုးကို ပုံသေမျှော်လင့်အပ်သည်။ ဒေါသ၊ မောဟကြောင့် ပစ္စုပ္ပန်သံသရာ ဆင်းရဲရပုံ အတူဟောတော်မူပြီး၊ မာလောနွယ် ၃-ခု တို့ ဖျက်ဆီးရစ်ပတ် မြှေးယှက်အပ်သော အင်ကြင်းပင်၊ မျောက်ငိုပင်၊ ကြို့ပင်များသည် မကြီးပွားဘဲ ပျက်စီးရသကဲ့သို့ ပျက်စီးရသည်ဟု ဥပမာပြတော်မူသည်။</p> <p>ကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်း ၃-မျိုးမှာ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟ တို့တည်း။ မတပ်မက်ခြင်း အလောဘသည် ကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းတည်း၊ မတပ်မက်သူ၏ ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် အားထုတ်မှုသည် ကုသိုလ်တည်း။ မတပ်မက်သူသည် လောဘ မနှိပ်စက်အပ်၊ မသိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်များဖြင့် (ထင်ရှားမရှိသော ဝတ္ထုဖြင့် အပြစ်ဆိုကာ) သူတပါးအား ဆင်းရဲကို မဖြစ်စေခြင်းသည်လည်း ကုသိုလ်တည်း။ ဤသို့လျှင် အလောဘကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော ကုသိုလ်တရား များစွာတို့သည် ထိုသူအား ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ တို့၏ ကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်ပုံ အလောဘနှင့် အတူပင်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-459 <hr> ဤသဘောရှိသူပုဂ္ဂိုလ်ကို အချိန်သင့်၌ ပြောဆိုတတ်သူ၊ အမှန်ကို ပြောဆိုတတ်သူ၊ အကျိုးရှိရှိပြောဆိုတတ်သူ၊ တရားကိုပြောဆိုတတ်သူ၊ ဝိနည်းကိုပြောဆိုတတ်သူဟု ခေါ်ဆိုအပ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်နည်းဟူမူ-</p> <p>ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်များဖြင့် သူတပါးအား ဆင်းရဲကိုမဖြစ်စေ၊ စကားမှန်ကို ဝန်ခံ မပယ်ရှား၊ အမှားဖြင့် ဆိုအပ်သော် “သူ့စကားသည် သူ့အကြောင်းကြောင့် မမှန်မဟုတ်” ဟု ထိုစကားကို ဖြေရှင်းရန် လုံ့လပြုသောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘကြောင့်၊ ဒေါသကြောင့်၊ မောဟကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို အကြွင်းမဲ့ပယ်ပြီးရကား ယခုဘဝ၌ပင် ချမ်းသာစွာနေရ၊ ယခုဘဝ၌ပင် ငြိမ်းအေး၏။</p> <p>၃-ခုသော မာလောနွယ်တို့သည် အင်ကြင်းပင်၊ မျောက်ငိုပင်၊ ကြို့ပင်ကို ဖျက်ဆီးရစ်ပတ် မြှေးယှက်အပ်စဉ် လူတယောက်သည် ပေါက်တူးနှင့် ခြင်းတောင်းကို ယူလာပြီး ထိုမာလောနွယ်ကို အရင်းမှ ဖြတ်တောက်တူးဖြိုကာ အယုတ်သဖြင့် ပန်းရင်းရိုးမှ အမြစ်ငယ်များပါမကျန် နုတ်ပစ်သည်။ ထိုလူသည် ထိုမာလောနွယ်ကို နုပ်နုပ်စဉ်းဖြတ် ခွဲစိတ်ပြီး လေပူ၊ နေပူ၌ ခြောက်သွေ့စေ၊ မီးရှို့၊ ပြာချပြီး လေပြင်း၌မူလည်း လွှင့်၊ ရေစီးသန်သော မြစ်၌မူလည်း မျှောလိုက်သော် ထိုမာလောနွယ်သည် အကြွင်းမဲ့ပယ်ပြီး ဖြစ်သကဲ့သို့ လောဘစသောတရားများပယ်ပြီးဖြစ်သည်ဟု ဥပမာပြတော်မူသည်။</p> <p>မာလောနွယ်တန်ခိုး - အပင်မှမျိုးစေ့များ အင်ကြင်းပင်ကြီးများ အောက်ရောက်၊ မိုးရေစို၍ အပင်ပေါက်လာ၊ ဆိုင်ရာသစ်ပင်ကို ကပ်နွယ်တက်ချိန်မှစ၍ သစ်ပင်စောင့်နတ်များပင် မနေနိုင်တော့ပေ။ အကိုင်းအခက်များအားလုံးကို ခြုံငုံရစ်ပတ် ထူထဲနေရကား မိုးရွာလေတိုက်လိုက်လျှင် ၎င်းသစ်ပင် လဲကျပျက်စီး အဆုတ်မျှသာ ကျန်တော့သည်။</p> <p>ဥပမာနှီးနှောချက် - အင်ကြင်းပင်စသည်များနှင့် ဤသတ္တဝါ၊ မာလောနွယ် ၃-ပင်နှင့် အကုသလမူ ၃-ပါး၊ မာလောနွယ်ရစ်ပတ်ခြင်းနှင့် လောဘစသည်များ နှိပ်စက်ချိန်၊ အကိုင်းငယ်များ ပျက်စီးချိန်နှင့် ဒွါရရောက်လာသော ကိလေသာများကြောင့် အာပတ်ငယ်များသင့်၊ အကိုင်းကြီးများပျက်စီးခြင်းနှင့် အာပတ်ကြီးများ ရောက်ခြင်း၊ အမြစ်ရေစို၍ သစ်ပင်ကြီးလဲခြင်းနှင့် ပါရာဇိက ၄-ပါးရောက်၍ အပါယ်ကျခြင်း တူသည်။</p> <p>သုက္ကပက္ခ (အကောင်းဘက်) ၌ကား - အင်ကြင်းပင် စသည်နှင့်တူသော ဤသတ္တဝါကို မာလောနွယ်ဟူသော အကုသိုလ်လောဘစသည်များ ကြီးပွားခွင့်မရအောင်လာသော...<br> <br>စာမျက်နှာ-460 <hr> ယောက်ျားကား ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တည်း။ ပေါက်တူးနှင့်ပညာ၊ ခြင်းတောင်းနှင့်သဒ္ဓါ တူသည်။ ပေါက်တူးဖြင့် အမြစ်ဖြတ်သလို ဝိပဿနာပညာနှင့် လောဘစသည်ကို ဖြတ်သည်။ နုပ်နုပ်စဉ်းခြင်းနှင့် ခန္ဓာဆိုင်ရာအမှန်မြင်ခြင်း၊ မာလောနွယ် ဖောက်ခွဲခံရခြင်းနှင့် ကိလေသာများကို မဂ်ဉာဏ်ဖြင့်ဖောက်ခွဲခြင်း၊ ပြာဖြစ်ခြင်းနှင့် ရှိနေသေးသော ခန္ဓာငါးပါး လေနောက်ပါ၍ ပြာပျောက်သွားခြင်းနှင့် ဘဝသစ်မှာ ပဋိသန္ဓေမယူတော့ခြင်း တူသည်။</p> <h3>၁၀-ဥပေါသထသုတ်</h3> <p>ဥပုသ်နေ့တချိန် ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေသော ဘုရားရှင်ထံ ဝိသာခါ ရောက်လာရှိခိုးသည်။ “နေမွန်းတည့်ချိန်ကြီး သင်ဘယ်က လာခဲ့သနည်း”။ “ယနေ့ဥပုသ်နေ့ပါ၊ တပည့်တော် ဥပုသ်ကျင့်သုံးပါသည်”။ ဘုရားရှင်အမေးကို ဝိသာခါ လျှောက်ရာ၊ ဘုရားရှင်သည် ဂေါပါလဥပုသ် (နွားကျောင်းသားဥပုသ်)၊ နိဂဏ္ဌဥပုသ် (တက္ကတွန်းဥပုသ်)၊ အရိယာဥပုသ် ဟူသော ဥပုသ် ၃-မျိုးကို အကျိုးနှင့်တကွ အကျယ် မိန့်ကြားတော်မူသည်။</p> <p>နွားကျောင်းသားဥပုသ် (ဂေါပါလဥပုသ်) ဟူသည် - နွားကျောင်းသားသည် နွားရှင်များထံ ညနေချမ်းနွားများအပ်ပြီး “ယနေ့နွားများ ဤအရပ်မှာ ကျက်စားခဲ့ကြ၊ ဤအရပ်မှာ ရေသောက်ခဲ့ကြရသည်။ နက်ဖြန် ဤအရပ်မှာ ကျက်စား၍ ဤအရပ်မှာ ရေသောက်ကြရမည်” ဟု ဆင်ခြင်သကဲ့သို့၊ ဥပုသ်သည်အချို့သည်လည်း “ယနေ့ ငါ ဤခဲဖွယ်ကိုခဲ၍ ဤစားဖွယ်ကို စားခဲ့သည်။ နက်ဖြန် ဤခဲဖွယ်ကိုခဲ၍ ဤစားဖွယ်ကိုစားရမည်” ဟု ဆင်ခြင်သည်။ မက်မောခြင်းအဘိဇ္ဈာနှင့်တကွ ဖြစ်သောစိတ်ဖြင့် နေ့ကိုကုန်လွန်စေသော ထိုသူ၏ နွားကျောင်းသားဥပုသ်ကား ကြီးမြတ်သော အကျိုးအာနိသင်၊ အရောင်အလင်း ပျံ့နှံ့ခြင်းမရှိ။</p> <p>တက္ကတွန်းဥပုသ် (နိဂဏ္ဌဥပုသ်) ဟူသည် - တက္ကတွန်းရဟန်းများက တပည့်ကို “သင်သည် အရှေ့အရပ် ယူဇနာ ၁၀၀ အပြင်ဘက်ရှိ သတ္တဝါတို့၌ လက်နက်ကိုချထားလော (အနောက်-မြောက်-တောင် အတူ)” ဟု ဆောက်တည်စေကုန်၏။ ဤသို့လျှင် သတ္တဝါအချို့ကို သနားစောင့်ရှောက်ဖို့၊ တချို့ကို မသနားမစောင့်ရှောက်ဖို့ ဆောက်တည်စေကုန်သည်။ ထိုသူများက ဥပုသ်နေ့၌ တပည့်ကို “အဝတ်အားလုံး သင်ချွတ်ချပြီး ဘယ်နေရာ ဘယ်အချိန် ဘယ်သူ့အတွက်မှ ငါကြောင့်ကြမှုမဖြစ်၊ ငါ၏အတွင်းအပြင်မှာ ဘာပရိက္ခရာ၌သော်မျှလည်း ငါကြောင့်ကြမှုမရှိ” ဟု ဆိုရမည်ဟု ဆောက်တည်စေကုန်သည်။</p> <p>ဤသို့ပင် ဆောက်တည်စေသော်လည်း ထိုသူ၏ မိဘများက “ဤသူကား ငါတို့သား” ဟု သိကြသည်။ ထိုသူကလည်း “ဤသူတို့ကား ငါ့မိဘများ” ဟု သိသည်။ ထိုသူ၏...<br> <br>စာမျက်နှာ-461 <hr> သားမယား အလုပ်သမားများကလည်း အလားတူ အမှန်သိ၊ ထိုသူကလည်း အမှန်သိသည်၊ ဤသို့လျှင် အမှန်တရားကို ဆောက်တည်စေရာ အခါ၌ပင် အမှားဆိုခြင်းကို ဆောက်တည်စေသည် မည်ကုန်၏။ ထိုသူ၏ ဤသို့ဆောက်တည်ခြင်းကို အမှားဆိုခြင်းဟု ငါဆို၏။ ထိုညဉ့်လွန်သဖြင့် စည်းစိမ်များကို မပေးဘဲသာ ထိုသူသုံးဆောင်၏။ ထိုသူ၏ ဤသို့ သုံးဆောင်ခြင်းကို မပေးဘဲ ယူခြင်းဟု ငါဆို၏။ ဤသို့ ကျင့်သုံးအပ်သော တက္ကတွန်းဥပုသ်ကား ကြီးမြတ်သောအကျိုးအာနိသင် အရောင်အလင်း ပျံ့နှံ့ခြင်းမရှိ၊ (ဤ၌စကားကျန်သည်၊ အဓိပ္ပာယ်ကား ကောင်းကျိုးလုံးဝမရှိဟုသိ)။</p> <h3>အရိယာဥပုသ် ဟူသည် -</h3> <p>ဗြဟ္မဥပုသ် - အရိယာတပည့်သည် ညစ်ညူးသောစိတ်ကို အရဟံစသော ဘုရားဂုဏ်ကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် ဖြူစင်စေခြင်းတည်း၊ အောက်မေ့သူ၏စိတ်သည် ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်ခြင်းဖြစ်သည်။ စိတ်ညစ်ကြောင်း ကိလေသာများကင်းကုန်သည်၊ ညစ်နွမ်းသောဦးခေါင်းကို သျှိသျှားမှုန့်၊ မြေညက်၊ ရေ ထိုအားလျော်သော လုံ့လကို အစွဲပြုခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် ဖြူစင်စေသကဲ့သို့တည်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို ဗြဟ္မဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ ဘုရားနှင့်အတူ နေရသူ၊ ဘုရားကိုအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်သူ၊ စိတ်ညစ်ကြောင်းကိလေသာ ပျောက်သူဟု ဆိုအပ်သည်။ (၃-က)</p> <p>ဓမ္မဥပုသ် - အရိယာတပည့်သည် ညစ်ညူးသောစိတ်ကို သွာက္ခာတတာ စသောတရားဂုဏ်ကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် ဖြူစင်စေခြင်းတည်း၊ အောက်မေ့သူ၏စိတ်သည် ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ စိတ်ညစ်ကြောင်း ကိလေသာများကင်းကုန်သည်၊ ညစ်ညူးသောကိုယ်ကို ကျောက်မှုန့်နှင့် ချိပ်စပ်ပြုအပ်သော ကြေးနှုန်းဝတ္ထု၊ ရေချိုးကသယ်မှုန့်၊ ရေ ထိုအားလျော်သော လုံ့လကို အစွဲပြုခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် စင်စေသကဲ့သို့တည်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို ဓမ္မဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ တရားတော်နှင့်အတူနေသူ၊ တရားအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင် ဝမ်းမြောက်သူ၊ စိတ်ညစ်ကြောင်း ကိလေသာကင်းသူဟု ဆိုအပ်သည်။ (၃-ခ)</p> <p>သံဃဥပုသ် - သုပ္ပဋိပ္ပန္နတာ စသော သံဃဂုဏ်ကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း၊ ညစ်နွမ်းသောအဝတ်ကို မီးဖြင့်ပေါင်းအပ်သော အငွေ့ဆပ်ပြာ၊ နွားချေး၊ ရေ ထိုအားလျော်သော လုံ့လကိုအစွဲပြုခြင်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို သံဃဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ သံဃာတော်နှင့်အတူနေသူ၊ သံဃာကိုအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင် ဝမ်းမြောက်သူဟုဆိုအပ်သည်။ (ဗုဒ္ဓဓမ္မကဲ့သို့ နောက်လည်းအတူပင်) (၃-ဂ)</p> <p>သီလဥပုသ် - မကျိုးမပေါက် မပြောက်မကျားမှုကြောင့် တဏှာကျွန်မှလွတ်ကာ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်၊ အမှားမသုံးသပ်အပ်၊ သမာဓိဖြစ်စေတတ်သော မိမိသီလများကို...<br> <br>စာမျက်နှာ-462 <hr> အဖန်တလဲလဲအောက်မေ့ခြင်း၊ ညစ်နွမ်းသောကြေးမုံကို ဆီ၊ ပြာ၊ သားမြီး၊ သင်ပန်းလျှော်ခွေ၊ ထိုအားလျော်သောလုံ့လကို အစွဲပြုခြင်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို သီလဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ သီလနှင့်အတူနေသူ၊ သီလကိုအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်သူ ဆိုအပ်သည် (၃-ဃ)</p> <p>ဒေဝတာဥပုသ် - စာတုမဟာရာဇ်၊ တာဝတိံသာစသော နတ်နှင့်ဗြဟ္မာများသည် သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ သုတ၊ စာဂ၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံကြခြင်းကြောင့် ဤလူ့ဘုံမှစုတေ၍ နတ်ဗြဟ္မာများ ဖြစ်ကြသည်၊ ငါ့အားလည်း ထိုသဒ္ဓါစသော တရားများ ရှိကြကုန်၏ဟု နတ်များကို သက်သေထား၍ မိမိ၏ သဒ္ဓါစသော ဂုဏ်များကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း၊ ညစ်နွမ်းသော ရွှေငွေကို မိုက်လုံဝ၊ ဆားငန်မြေ၊ နီမှုန့်၊ မီးပျောင်းနှင့် ညှပ် ထိုအားလျော်သော လုံ့လကို အစွဲပြုခြင်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို ဒေဝတာဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ နတ်များနှင့် အတူနေသူ၊ နတ်များကိုသက်သေထား၍ မိမိ၏သဒ္ဓါစသော ဂုဏ်ကို အာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်သူ... ဆိုအပ်သည်။ (၃-င)</p> <p>ထိုအရိယာတပည့်သည် ဤသို့ဆင်ခြင်၏ - ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ သူ့အသက်မသတ်၊ ငါလည်း ယနေ့တနေ့နှင့်တည မသတ်ဘဲ နေပါအံ့၊ ဤအကြောင်းဖြင့်လည်း ရဟန္တာများကို အတုလိုက်အံ့၊ ငါ့အား ဥပုသ်စောင့်သုံးခြင်းလည်း ဖြစ်မည်။</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ သူ့ဥစ္စာမခိုး၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ ယုတ်မာသော မေထုန်မှုမပြု၊ ငါလည်း...</p> <p>မုသားမပြော၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ ယစ်မူးခြင်း အကြောင်းဖြစ်သော သေအရက်မသောက်၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ တထပ်သာစား၍ ညစာမစား၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ ကသီဆို တီးမှုတ်ခြင်း၊ သူတော်ကောင်းတရား၏ ဆူးငြောင့်ဖြစ်သော ပွဲကြည့်ခြင်း၊ ပန်းပန်၊ နံ့သာမှုန့်ခြယ်၊ နံ့သာပျောင်းလိမ်းခြင်း မပြု၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ မြင့်မြတ်သောနေရာ၌ မနေ၊ ငါလည်း...</p> <p>ဤကား အရိယာဥပုသ် ဖြစ်သည်၊ ဤဥပုသ်ကား ကြီးမြတ်သော အကျိုးအာနိသင် အရောင်အလင်းပျံ့နှံ့ခြင်း ရှိသည်၊ အဘယ်မျှလောက်အကျိုးစသည်ရှိသနည်းဟူမူ - ရတနာများစွာရှိသော အင်္ဂ၊ မဂဓ၊ ကာသိ၊ ကောသလ၊ ဝဇ္ဇီ၊ မလ္လာ၊ စေတိယ၊ ဝံသ၊ ကုရု၊ ပဉ္စာလ၊ မစ္ဆ၊ သူရသေန၊ အဿက၊ အဝန္တိ၊ ဂန္ဓာရ၊ ကမ္ဘောဇ ဟူသော တိုင်းကြီး ၁၆-<br> <br>စာမျက်နှာ-463 <hr> တိုင်းတို့၌ အုပ်ချုပ် မင်းလုပ်ရခြင်းသည် အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိသော ဥပုသ်၏ ၁၆-စိတ်စိတ် တစိတ်လောက်မျှ မမီနိုင်၊ ထိုသို့ဖြစ်ရကြောင်းကား လူမင်းစည်းစိမ်သည် နတ်ချမ်းသာကို ထောက်လျှင် အနည်းငယ်မျှသာ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၅၀-သည် စာတုမဟာရာဇ်နတ်တို့၏ တနေ့တညဉ့်သာဖြစ်၏။ ထိုညဉ့်ဖြင့် ညဉ့် ၃၀-သည် တလ၊ ထိုလဖြင့် ၁၂-လသည် တနှစ်ဖြစ်၏။ ထိုနှစ်ဖြင့် နတ်တို့၏အနှစ် ၅၀၀-သည် စာတုမဟာရာဇ်နတ်သက်ဖြစ်၏။ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ အချို့သူသည် အဋ္ဌင်္ဂဥပုသ်ကို စောင့်သုံးပြီး သေလျှင် စာတုမဟာရာဇ် နတ်တို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ် ရောက်နိုင်သော အကြောင်းရှိသည်။ ဤအကြောင်းကိုရည်၍ လူမင်းစည်းစိမ်သည် နတ်ချမ်းသာကိုထောက်လျှင် အနည်းငယ်မျှသာဖြစ်သည်ဟူသော ဤစကားကို ဆိုခဲ့၏။</p> <p>လူတို့အနှစ် တရာ - တာဝတိံသာတရက်၊ တာဝတိံသာ နတ်သက်တထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၂-ရာ - ယာမာတရက်၊ ယာမာနတ်သက် ၂-ထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၄-ရာ - တုသိတာတရက်၊ တုသိတာနတ်သက် ၄-ထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၈-ရာ - နိမ္မာနရတိတရက်၊ နိမ္မာနရတိ နတ်သက် ၈-ထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် တထောင့် ၆-ရာ - ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီတရက်၊ ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီ နတ်သက်တသောင်း ၆-ထောင်။</p> <p>(စာတုမဟာရာဇ်ကဲ့သို့ နတ်စည်းစိမ်အားလုံး ပြည့်စုံစွာမှတ်)။ ဂါထာအားဖြင့်လည်း ဥပုသ်အကျိုးကို ဝိသာခါအား ဘုရားဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဥပုသ်အမည်အဓိပ္ပာယ် - နွားကျောင်းသားများနှင့် အတူနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ဥပုသ်၊ တက္ကတွန်းများစောင့်သုံးသောဥပုသ်၊ အရိယာများ စောင့်သုံးသော ဥပုသ်ဟု ပြည့်စုံစွာမှတ်၊ အမှတ် ၁-ဥပုသ်သည် အရိယာဥပုသ်သာ ဖြစ်သော်လည်း ကြံစည်မှု မစင်ကြယ်၍ နွားကျောင်းသားဥပုသ်အစု၌ တည်သည်။</p> <p>ဗြဟ္မာ့ဥပုသ် - ဗြဟ္မအရ ဘုရားရှင်တည်း၊ ဘုရားဂုဏ်အောက်မေ့သော ဥပုသ်ဟုမှတ်။ သီလ အရ လူများအတွက် လူ့သီလ၊ ရဟန်းများအတွက် ရဟန်းသီလတည်း။ လူ့သီလကို ငါးပါးသီလ၊ ၁၀-ပါးသီလဟု ဆိုသဖြင့် လူများ ၁၀-ပါးသီလ စောင့်နိုင်ပုံသိ။</p> <p>ဥပုသ်စောင့်သုံးခြင်း - နက်ဖြန် ဥပုသ်နေ့အတွက်ဟုကြံပြီး ယနေ့ပင် စားသောက်ဖွယ်များကိုကား စီစဉ်နိုင်ပါသည်၊ ဥပုသ်နေ့၌ နံနက်စောစောထပြီး ရဟန်းယောက်ျား၊ မိန်းမ၊ ၁၀-ပါးသီလ လက္ခဏာကိုသိသော ဥပါသကာ ဥပါသကီတို့ထံမှာ နှုတ်မြွက်၍ ဥပုသ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-464 <hr> ယူရမည်၊ ပါဠိမသိလျှင် “ဘုရားပညတ်သော ဥပုသ်ကို ဆောက်တည်ပါ၏” ဟု ဆောက်တည်ရမည်၊ မည်သူကိုမျှ မရလျှင် မိမိဘာသာလည်း ဆောက်တည်နိုင်သည်။ နှုတ်ဖြင့်ကား ဆိုရမည်သာ၊ သူတပါးချုပ်ချယ်မည့် အမှုမျိုး မစီမံရ၊ အမြတ်အစွန်း ရေတွက်ခြင်းဖြင့်လည်း အချိန်မကုန်စေရ၊ အိမ်၌ ဆွမ်းခံကိုယ်တော်လို ဣန္ဒြေရရ စားပြီး ကျောင်းသွား တရားနာ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းသော်လည်း နှလုံးသွင်းနေရမည်။</p> <h3>(၈) ၃-အာနန္ဒဝဂ်</h3> <h3>၁-ဆန္ဒသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဆန္ဒပရိဗိုဇ်သည် အရှင်အာနန္ဒာထံ လာပြီး “သင်တို့လည်း ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟပယ်ခြင်းကို ပညတ်ကြသလော” ဟု မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ငါတို့သည်သာ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟပယ်ခြင်းကို ပညတ်ကြသည်” မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>“ရာဂ စသည်၌ ဘယ်အပြစ်မြင်၍ ရာဂ စသည်ပယ်ခြင်းကို သင်တို့ ပညတ်ကြသနည်း” ဟု ပရိဗိုဇ်က မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက “တပ်မက်သူသည် ရာဂနှိပ်စက်အပ် သိမ်းကျုံးယူအပ်သော စိတ်ရှိရကား မိမိ၊ သူတပါး ၂-ဦးသား ဆင်းရဲရန် လှုံ့ဆော်မိသည်၊ ဒုက္ခ ဒေါမနဿကိုလည်း ခံစားရသည်၊ ကိုယ်နှုတ်စိတ် ပြစ်မှုများကို ပြုကျင့်တတ်သည်၊ သူကျိုး ကိုယ်ကျိုး ၂-မျိုးလုံးကိုလည်း အမှန်အတိုင်း မသိ၊ ရာဂပယ်မှ အပြန်ဖြစ်သော ကောင်းကျိုးချမ်းသာများ ရရှိသည်။ ရာဂသည် ကန်းအောင် ပညာမျက်စိ မရှိအောင် ပြုတတ်၏။ ပညာဉာဏ်ကို မပြုတတ်၊ ကမ္မဿကပညာ၊ ဈာနပညာ၊ ဝိပဿနာပညာကို ချုပ်ကွယ်စေတတ်သည်၊ ပင်ပန်းခြင်းအဖို့ရှိ၍ ငြိမ်းအေးမှုကို မဖြစ်စေတတ်၊ ဒေါသ၊ မောဟအပြစ်များ နည်းတူပင်တည်း။ ရာဂ စသည်၌ ဤအပြစ်များမြင်၍ ပယ်ခြင်းကို ငါတို့ ပညတ်ကြသည်” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ရာဂ စသည်ကို ပယ်ရန် လမ်းစဉ်အကျင့်ကို မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက အသိမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ အကြံမှန် သမ္မာသင်္ကပ္ပ စသော အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိ အရိယာမဂ်တရားဟု ဖြေလိုက်သည်။ ပရိဗိုဇ်က “လမ်းစဉ်အကျင့်သည် ကောင်းပါပေ၏။ မမေ့မလျော့ရန် သင့်လှပါပေ၏” ဟု လျှောက်သည်။</p> <h3>၂-အာဇီဝကသုတ်</h3> <p>ကောသမ္ဗီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ အရှင်အာနန္ဒာ နေထိုင်စဉ် အာဇီဝက၏ တပည့် သူကြွယ်တယောက်သည် အရှင်အာနန္ဒာထံ လာပြီး “ဘယ်သူများ တရားသည် ကောင်းစွာဟောကြားအပ်သော တရားဖြစ်ပါသနည်း၊ ဘယ်သူများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ကျင့်ကြပါသနည်း၊ ဘယ်သူများသည် လောက၌ ပြုပြီးဖြစ်ကြပါသနည်း” ဟု မေးရာ “သိလို၍ လာသည်မဟုတ်၊ စုံစမ်းလို၍ လာကြောင်း” အရှင်အာနန္ဒာ...<br> <br>စာမျက်နှာ-465 <hr> သိသဖြင့် “သင့်ကို ပြန်မေးမည်၊ ကြိုက်သလိုဖြေ၊ ဤအရာကို သင်ဘယ်သို့ ထင်သနည်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟပယ်ရန် ဟောသူများ တရားသည် ကောင်းစွာ ဟောကြားအပ်သော တရားဖြစ် မဖြစ် သင့်စိတ် ဘယ်သို့ရှိသနည်း” ပြန်မေးလိုက်သည်။</p> <p>“ရာဂ စသည် ပယ်ရန် ဟောသူများတရားသည် ကောင်းစွာ ဟောကြားအပ်သော တရားဖြစ်ပါ၏၊ တပည့်တော်စိတ် ဤအတိုင်းရှိပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“ရာဂစသည် ပယ်ရန် ကျင့်သူများသည် လောက၌ ကောင်းစွာကျင့်သူများ ဖြစ် မဖြစ်၊” “ဖြစ်ပါသည်ဘုရား”၊ “ရာဂ စသည်ကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်ပြီးသူများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ပြုပြီးသူများ ဖြစ် မဖြစ်” “ဖြစ်ပါသည်ဘုရား”။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက သူကြွယ်အား ဤစကားများအရ သင်သည်ပင် ထိုအမေးကို ဖြေဆိုပြီး ဖြစ်သည်မိန့်ရာ သူကြွယ်က “အရှင်အာနန္ဒာ၊ အံ့ဖွယ်လွန်ကဲ ထူးကဲပါပေစွ၊ မိမိအယူဝါဒကို ချီးမြှောက်ပင့်တင်ခြင်း၊ သူတပါးအယူဝါဒကို ရှုတ်ချခြင်း အလျင်းမရှိပါ၊ အကြောင်းသင့်ရာ၌သာ တရားဟောပြောခြင်း ဖြစ်ပါပေ၏၊ အကျွန်ုပ်အမေး၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကိုလည်း ဖြေဆိုပြီး ဖြစ်ပါ၏၊ မိမိကိုယ်ကိုလည်း မချီးမြှောက်၊ ရာဂစသည် ပယ်ရန် ဟောကြားသော အရှင်ဘုရားများ တရားသည် ကောင်းစွာ ဟောအပ်သော တရားပါတည်း၊ ရာဂစသည် ပယ်ရန်ကျင့်သော အရှင်ဘုရားများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ကျင့်သူများပါတည်း၊ ရာဂစသည်ကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်ပြီးသော အရှင်ဘုရားများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ပြုပြီးသူများပါတည်း” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၃-မဟာနာမသက္ကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သက္ကတိုင်း ကပိလဝတ်ပြည် နိဂြောဓာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မကျန်းမမာရာမှ ထမြောက်တော်မူကာစ ဘုရားရှင်ထံ သာကီဝင်မင်း မဟာနာမ် ရောက်လာပြီး “တည်ကြည်သူအားသာ ဉာဏ်ဖြစ်၏ဟု ဟောသော ဘုရားတရားကို တပည့်တော်သိရသည်မှာ ကြာလှပါပြီ၊ သမာဓိနှင့် ဉာဏ် မည်သူက ရှေးဦးစွာဖြစ်၍ မည်သူက နောက်မှဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်သည်။ “နာလံထစ ဘုရားရှင်အား မဟာနာမ်သည် နက်နဲသောပြဿနာကို မေးနေသည်။ မဟာနာမ်ကို တနေရာခေါ်ပြီး ငါတရားဟောရလျှင် ကောင်းပေမည်” ဟု အရှင်အာနန္ဒာကြံပြီး မဟာနာမ်၏လက်ကို ဆွဲလျက် (လက်ယာလက်မောင်းကို လက်မဖြင့် တို့ခေါ်လျက်) တနေရာသွားကာ ဤစကားဆိုသည်။ မဟာနာမ်၊ ကျင့်ဆဲသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာကိုလည်းကောင်း၊ ကျင့်ပြီး အသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာကိုလည်းကောင်း ဘုရားရှင်ဟောတော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-466 <hr> သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ဥစ္စာ - သီလ ဟူသည် ပါတိမောက္ခသံဝရသီလ စသော သီလများတည်း။ သမာဓိ ဟူသည် ပထမဈာန်စသော ဈာန် ၄-ပါးတည်း။ ပညာ ဟူသည် ဒုက္ခစသော သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်သိခြင်းတည်း။</p> <p>ဤသို့ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာတပည့်သည် အာသဝေါတရားများကုန်ခန်းခြင်းကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝမှာပင် ဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်လျက်နေသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ရှေ့နောက်မှတ်ရန် - အရဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် အသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာကိုဟောသည်၊ သေက္ခသမာဓိနောင်မှ သေက္ခဝိပဿနာဉာဏ်၊ အသေက္ခဖိုလ်ဉာဏ်ဖြစ်သည်။ သေက္ခဝိပဿနာဉာဏ်နောင်မှ အသေက္ခဖိုလ်သမာဓိဖြစ်သည်။ သမ္ပယုတ်ဖြစ်ကြသော သမာဓိနှင့် ဉာဏ်တို့အား တချိန်တည်းသာ။</p> <h3>၄-နိဂဏ္ဌသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော ပြာသာဒ်ဆောင် ပေါက်သော ကျောင်း၌နေစဉ် အဘယနှင့် ပဏ္ဍိတကုမာရက လိစ္ဆဝီမင်း ၂-ဦး အရှင်အာနန္ဒာထံ လာကြပြီး အဘယလိစ္ဆဝီမင်းက “အရှင်ဘုရား၊ နာဋပုတ္တ တက္ကတွန်းသည် တရားအားလုံးကို သိမြင်၏၊ သွားစဉ်၊ ရပ်စဉ်၊ အိပ်စဉ်၊ နိုးနေစဉ်၊ အခါခပ်သိမ်း ငါ့ဉာဏ်အမြင် ရှေးရှုထင်နေ၏ဟု အကြွင်းမရှိသော ဉာဏ်အမြင်ကို ဝန်ခံ၏။ ထိုတက္ကတွန်းသည် ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် ကံဟောင်းများ ပျက်စီးခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ မပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် ကံသစ်များ၏ အကြောင်းကို သတ်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ပညတ်၏။ ဤသို့ ကံကုန်၍ ဆင်းရဲကုန်၊ ဆင်းရဲကုန်၍ ခံစားမှုကုန်၊ ခံစားမှုကုန်၍ ဆင်းရဲအားလုံး ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံးရမည်၊ ဤသို့ကိုယ်တိုင်ရှုအပ်သော ကိလေသာများကို ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံး စေတတ်သော ထိုစင်ကြယ်သောအကျင့်ဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲကို လွန်မြောက်၏ဟု ဟောပါသည်။ ဤအရာ၌ ဘုရားရှင် ဘယ်သို့ဟောတော်မူပါသနည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက “အဘယ် သတ္တဝါများ စင်ကြယ်ရန်၊ ပူဆွေး ငိုကြွေးခြင်းများ လွန်မြောက်ရန်၊ ဆင်းရဲခြင်း နှလုံးမသာခြင်းများ ချုပ်ပျောက်ရန်၊ အရိယာမဂ်ရ၍ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုရန် ဘုရားရှင် ကောင်းစွာ ဟောကြားအပ်သည်၊ ကိလေသာများ ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံးစေတတ်သော စင်ကြယ်သောအကျင့် ၃-မျိုးရှိသည်၊ ၃-မျိုးမှာ သီလနှင့်ပြည့်စုံအောင် အားထုတ်ခြင်း၊ ဈာန် ၄-ပါးရအောင်အားထုတ်ခြင်း၊ အရဟတ္တဖိုလ် ရအောင် အားထုတ်ခြင်း ဟူသော အကျင့် ၃-မျိုးတည်း။</p> <p>ထိုအကျင့်များရှိသောရဟန်းသည် ကံသစ်ကိုလည်း မပြုလုပ်၊ ကံဟောင်းကိုလည်း တွေ့ထိတွေ့ထိ၍ ကင်းအောင်ပြုသည်၊ ကိလေသာများကို ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံးစေတတ်သည့်...<br> <br>စာမျက်နှာ-467 <hr> ဤစင်ကြယ်သောအကျင့်သည် ကိုယ်တိုင်ရှုမြင်နိုင်သော အခါမလင့်အကျိုးပေး၍ “လာရှုပါ” ဟု ဆောင်ပြထိုက်သော၊ မိမိကိုယ်စိတ်၌ ဆောင်ထားထိုက်၍ ပညာရှိများသာ ကိုယ်စီသိနိုင် ခံစားနိုင်သောအကျင့်ဖြစ်သည်” ဘုရားရှင်ဟောကြောင်း အဘယအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ထိုအခါ ပဏ္ဍိတကုမာရက လိစ္ဆဝီမင်းက “အဆွေအဘယ၊ အရှင်အာနန္ဒာ၏ တရားကောင်းကို တရားကောင်းအနေဖြင့် သင်ဘာ့ကြောင့် ကောင်းချီးမခေါ်ပါသနည်း” ဟု ဆိုရာ အဘယလိစ္ဆဝီမင်းက “အဆွေ၊ ငါဘာ့ကြောင့် ကောင်းချီးမခေါ်ဘဲ ရှိပါအံ့နည်း၊ ကောင်းချီးမခေါ်သူ၏ ဦးခေါင်းသည်လည်း ပြတ်ကျရာ၏” ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>တရားပိုင်းခြားပုံ - သီလဖြင့် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၂-ပါးစီကို ဟောအပ်သည်၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ်များ သီလကောင်းစွာ ဖြစ်နိုင်ကြ၍တည်း။ ဈာန်သမာဓိ ပြည့်စုံခြင်းဖြင့် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၃-ခုစီတို့ကိုယူ၊ အနာဂါမ်သည် သမာဓိကောင်းစွာ ဖြည့်နိုင်၍တည်း။ သီလ၊ သမာဓိအရလည်း အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဉ်သော သီလ၊ သမာဓိများကိုသာ ဤ၌ လိုအပ်သော်လည်း တပါးစီနှင့်စပ်၍ အကျင့်ကိုပြခြင်းငှာ သီးခြားဒေသနာ တင်သည်ဟုလည်း ဆရာအချို့ မိန့်ကြသေးသည်။</p> <h3>၅-နိဝသကသုတ်</h3> <p>ချဉ်းကပ်ရှိခိုးထိုင်နေသော အရှင်အာနန္ဒာအား ဘုရားရှင်က “မိတ်ဆွေ ချစ်ကျွမ်းဝင်သူ ဆွေမျိုးသားချင်းများကို စောင့်ရှောက်လိုကြလျှင်၊ ယင်းတို့ကလည်း သင်တို့စကားကို နာယူထိုက်သည်ဟု မှတ်ထင်ကြလျှင် ထိုသူများကို ၃-နေရာတို့၌ သင်တို့က ဆောက်တည်စေအပ်၊ သွင်းထားအပ်၊ တည်စေအပ်ကြသည်။<br> ၃-နေရာတို့မှာ -</p> <p>၁။ မြတ်စွာဘုရားသည် အရဟံစသော ဂုဏ်တော်အပေါင်းနှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏ဟု ဘုရားရှင်အပေါ် မတုန်မလှုပ် ယုံကြည်ခြင်း၌လည်းကောင်း၊</p> <p>၂။ တရားတော်သည် သွာက္ခာတတာ စသော... ၏ ဟု တရားတော်အပေါ် မတုန်မလှုပ် သက်ဝင်ယုံကြည်ခြင်း၌ လည်းကောင်း၊</p> <p>၃။ သံဃာတော်သည် သုပ္ပဋိပ္ပန္နတာ စသော... ၏ ဟု သံဃာတော်အပေါ် မတုန်မလှုပ် သက်ဝင်ယုံကြည်ခြင်း၌ လည်းကောင်း ဆောက်တည်စေအပ်ကြသည်။</p> <p>ပထဝီစသော ဓာတ်ကြီးလေးပါးတို့ တမျိုးတဖုံ ဖောက်ပြန်ခြင်း (မြေဓာတ်၏ လက္ခဏာက ရေဓာတ်၏လက္ခဏာသို့ ဖောက်ပြန်ခြင်း) ဖြစ်နိုင်ရာသေး၏။ ရတနာသုံးပါး၌ မတုန်မလှုပ် သက်ဝင်ယုံကြည်သော အရိယာသာဝကအား တမျိုးတဖုံ ဖောက်ပြန်ခြင်းကား မဖြစ်နိုင်ရာသည်သာတည်း။ အရိယာသာဝကအား ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ ဖြစ်ရလတ္တံ့သော ဖောက်ပြန်မှု အကြောင်းမရှိချေ၊ ဤ ၃-နေရာတို့တည်း” ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-468 <hr> တမျိုးတဖုံ မဖောက်ပြန် - အရိယာသာဝကသည် ဘဝပြောင်းသော်လည်း ရတနာသုံးပါး၌ ကြည်ညိုမှုမပျက်၊ အပါယ်လေးပါးဂတိမရောက်တော့၊ လူ့ဘဝမှ နတ်၊ ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့သာ ပြောင်းလဲမှုရှိသည်။</p> <h3>၆-၇။ ပထမ၊ ဒုတိယ ဘဝသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား “ဘဝ၊ ဘဝဟု ဆိုအပ်ပါ၏၊ အဘယ်မျှလောက် အတိုင်းအရှည်ဖြင့် ဘဝဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “ကာမဘုံ၌ အကျိုးပေးမည့်ကံ မဖြစ်ခဲ့လျှင် ကာမဘဝ ဖြစ်လာနိုင်မည်လော” “မဖြစ်လာနိုင်ပါ”။</p> <p>ဤသို့လျှင် ကံသည် လယ်ယာမြေ၊ ဝိညာဉ်ကား မျိုးစေ့၊ တဏှာကား အစေးရေနှင့် အသီးသီးတူသည်၊ အဝိဇ္ဇာဖုံးကာ တဏှာအချုပ်ခံကြရသော သတ္တဝါများအား ယုတ်နိမ့်သော ကာမဘုံ၌ ဝိညာဉ်သည် တည်၏။ ဤသို့တည်သော် နောက်ဘဝသစ် ဖြစ်ရသည်၊ (ဒုတိယသုတ်အတွက်... ယုတ်နိမ့်သော ကာမဘုံ၌ ကံစေတနာသည် တည်၏၊ ကံတောင့်တခြင်းသည် တည်၏၊ ဤသို့တည်သော်-နောက်ဘဝသစ် ဖြစ်ရသည်။)</p> <p>“ရူပဘုံ၊ အရူပဘုံ၌ အကျိုးပေးမည့်ကံ မဖြစ်ခဲ့လျှင် ရူပဘဝ၊ အရူပဘဝ ဖြစ်လာနိုင်မည်လော”၊ “မဖြစ်လာနိုင်ပါ” စသည်ဖြင့် ကာမဘုံကဲ့သို့ပင် ဤသို့ မေးဖြေပြုကာ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၈-သီလဗ္ဗတသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာအား ဘုရားရှင်က “သက်စွန့်ဆံဖျား အားထုတ်အပ်သော အလေ့အကျင့်၊ အကျင့်မြတ်ကျင့်သုံးမှု၊ ထင်ထားသော အမြတ်တရား - ဤ (မူ ၃-ချက်) အားလုံးသည် လိုအပ်သော အကျိုးရှိပါသလော”၊ “တထစ်ချမဖြေသင့်ပါ၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဝေဖန်လော” မိန့်ရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ဤမူ ၃-ချက်အားလုံးကို မှီဝဲသူအား အကုသိုလ်တိုးပွား၍ ကုသိုလ်ဆုတ်ယုတ်လျှင် ဤမူ ၃-ချက်အားလုံးသည် အကျိုးမရှိနိုင်ပါ၊ အကုသိုလ်ဆုတ်ယုတ်၍ ကုသိုလ်ပွားမှ အကျိုးရှိနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်ရာဘုရားရှင် နှစ်သက်တော်မူသည်။</p> <p>သူ့စကားကို ဘုရားရှင်နှစ်သက်ကြောင်း သိသော အာနန္ဒာသည် ထိုင်ရာမှထ ဘုရားရှိခိုး အရိုအသေပြု ထွက်သွားသည်၊ အရှင်အာနန္ဒာသွား၍ မကြာမီပင် ဘုရားရှင်က “အာနန္ဒာသည် သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်ပင် ဖြစ်လင့်ကစား ထိုအာနန္ဒာနှင့် ပညာအရာ ညီမျှသူကို အရမလွယ်” ဟု ရဟန်းများအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>အကျိုးမရှိနိုင်ပါ - ကမ္မဝါဒီ၊ ကိရိယဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်များ၏ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်မှ တပါးသော သာသနာပပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အယူအဆ လုပ်ငန်းစဉ်များသည် အကျိုးမရှိနိုင်ပါ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-469 <hr> သာသနာတော်ကို အစထား၍ ကမ္မဝါဒီ၊ ကိရိယဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အားလုံးသော ရှင်ရဟန်းအဖြစ်များသာ အကျိုးရှိနိုင်သည်။</p> <h3>၉-ဂန္ဓဇာတသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား “အမြစ်၊ အနှစ်၊ အပွင့်၊ နံ့သာမျိုး ၃-ပါးတို့သည် လေအောက်သို့သာ ရနံ့သွား၍ လေညာသို့ မသွားနိုင်ပါဘုရား၊ လေအောက်၊ လေညာ ၂-နေရာလုံးသို့ သွားနိုင်သော နံ့သာမျိုး တစုံတရာရှိနိုင်ပါသလော” ဟု မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ရှိ၏ဟု အောက်ပါအတိုင်း ဆက်မိန့်သည်။</p> <p>ဤလောကဝယ် အကြင်ရွာနိဂုံး၌ သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဝန်တိုမှုအညစ်အကြေးမှ ကင်းသောစိတ်ဖြင့် အိမ်ကို အုပ်ချုပ်နေ၏၊ လွတ်လွတ်စွန့်လေ့ရှိ၏၊ ဆေးကြောပြီးသောလက်ရှိ၏၊ စွန့်ကြဲမှု၌ မွေ့လျော်၏၊ တောင်းခံသူတို့နှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိ၏၊ ပေးကမ်းဝေဖန်ခြင်း၌ ပျော်ပိုက်၏။</p> <p>ရဟန်း ပုဏ္ဏားများသည်လည်းကောင်း၊ နတ်များသည်လည်းကောင်း၊ ထိုသူ၏ ဂုဏ်သတင်းကို အရပ် ၄ မျက်နှာတို့၌ “ဤမည်သော ရွာနိဂုံး၌ ဤမည်သော ယောက်ျား မိန်းမသည် ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ် ဆည်းကပ်၏ စသည်ဖြင့် အထက်ပါအတိုင်း ပြောဆိုကြသည်။ လေအောက်၊ လေညာ ၂-နေရာလုံး သွားနိုင်သော နံ့သာမျိုးကား သရဏဂုံနှင့်ပြည့်စုံခြင်းစသော ဤဂုဏ်သတင်းပေတည်း” ဟု ဂါထာပါ ဆက်မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ဆု ၈-မျိုးကျေးဇူး - အရှင်အာနန္ဒာခံစား ဘုရားရှင်ဝတ်ပြုပြီး သူ့နေရာ ပြန်ရောက်စဉ် အမြစ်နံ့သာ စသည်များ လေအောက်သာသွားသည်၊ အညာဆန်နိုင်သောအနံ့ ရှိ-မရှိ သံသယဖြစ်လာ၍ “ဆု ၈-ပါးတွင်ပါသော ယုံမှားရှိလျှင် အချိန်မရွေးဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ခွင့်ရခြင်း” အခွင့်အရေးရှိသော အရှင်အာနန္ဒာ ဘုရားထံ သွားလျှောက်သည်။</p> <p>ယူဇနာတရာမွေး နတ်မြလေး - နတ်ပြည်၌ မြလေးပန်း ပွင့်လျှင် ယူဇနာ ၁၀၀- အထိ အနံ့ရသည်၊ သို့သော် လေအောက်သာ၊ လေညာသို့ကား တထွာ တတောင်မျှ မရောက်။ သူတော်ကောင်းသည် နံ့သာမျိုးနှင့်တူ၍ သီလစသော ဂုဏ်ကား အနံ့နှင့်တူသည်။</p> <h3>၁၀-စူဠနိကာသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား “သိခီဘုရားရှင်၏ အဘိဘူသာဝကသည် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌တည်လျက် လောကဓာတ် ၁၀၀၀-ကို အသံလွှင့်ကြားသိစေနိုင်သည်ဟု မြတ်စွာဘုရားထံတော်မှ တပည့်တော် ကြားဖူးပါသည်၊ မြတ်စွာဘုရားကား အဘယ်မျှသော...<br> <br>စာမျက်နှာ-470 <hr> အရပ်ကို အသံတော်ဖြင့် ကြားသိစေရန် စွမ်းနိုင်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “ထိုအဘိဘူသည် တပည့်မျှသာတည်း၊ ဘုရားရှင်တို့ကား မနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်များသာ” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက်အမေးကိုလည်း ထို့အတူဖြေ၍ ၃-ကြိမ်မြောက်အမေးကို ဘုရားရှင်က “စကြဝဠာတထောင်ရှိ စူဠနိကာလောကဓာတ် (တထောင်မျှသာရှိ၍ နည်းသော ငယ်သော လောကဓာတ်) ကို သင်ကြားဖူး၏လော” ထပ်မေးသည်။ “ဘုရားရှင် ဟောချိန် တန်ပါပြီ၊ မြတ်စွာဘုရားထံတော်မှ ကြားနာရ၍ ရဟန်းများ မှတ်သား ဆောင်ထားကြရပါလိမ့်မည်” ဟု အရှင်အာနန္ဒာတောင်းပန်သဖြင့် ဘုရားရှင် ဟောကြားသည်။</p> <p>၁။ လ-နေတို့ လှည့်လည်လျက် အရပ်မျက်နှာတို့ ထွန်းလင်းတောက်ပရာ စကြဝဠာတခုကို တထောင်ဖြင့် မြှောက်ယူရသော လောကသည် ရှိ၏၊ ဤလောကဓာတ်ကို တထောင်ဖြင့် မြှောက်ခြင်းရှိသော စူဠနိကာ လောကဓာတ် (သဟဿီ စူဠနိကာလောကဓာတု) ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဤလောကဓာတ်၌ စကြဝဠာပေါင်း ၁၀၀၀- ရှိရကား လ-နေ-မြင်းမိုရ်တောင်၊ အရှေ့-အနောက်-တောင်-မြောက် ကျွန်းများအားလုံး ၁၀၀၀-စီ၊ မဟာသမုဒ္ဒရာ ၄၀၀၀၊ နတ်မင်းကြီး ၄၀၀၀၊ စာတုမဟာရာဇ်စသော နတ်ဘုံများ ၁၀၀၀-စီ၊ ဗြဟ္မာဘုံ ၁၀၀၀-ရှိသည်။</p> <p>၂။ သဟဿီစူဠနိကာ လောကဓာတ် (၁၀၀၀) တခုကို ၁၀၀၀-ဖြင့် မြှောက်ယူရသော လောကဓာတ်ရှိ၏၊ ဤလောကဓာတ်ကို ၂-ကြိမ်မြောက် ၁၀၀၀-ဖြင့် မြှောက်ခြင်းရှိသော မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတ် (ဒွိသဟဿီ မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတု) ဟု ဆိုအပ်၏။ (ဤလောကဓာတ်၌ ၁၀၀၀ x ၁၀၀၀ - စကြဝဠာတသန်းရှိသည်)။</p> <p>၃။ ဒွိသဟဿီ မဇ္ဈိမိကာလောကဓာတ် (တသန်း) တခုကို ၁၀၀၀ (စူဠနိကာလောကဓာတ် ၁၀၀၀) ဖြင့် မြှောက်ယူရသော လောကသည်ရှိ၏။ ဤလောကဓာတ်ကို ၃-ကြိမ်မြောက် ထောင်ပေါင်းများစွာ မြှောက်ခြင်းရှိသော မဟာလောကဓာတ် (တိသဟဿီ မဟာသဟဿီ လောကဓာတု) ဟု ဆိုအပ်၏။ (ဤမဟာလောကဓာတ်ကား မဇ္ဈိမိကာလောကဓာတ်တခု (စကြဝဠာတသန်း) ကို စူဠနိကာလောကဓာတ်တထောင် (စကြဝဠာတထောင်) ဖြင့်မြှောက်... စကြဝဠာပေါင်း ကုဋေတသိန်းပါဝင်သည်။)</p> <p>အာနန္ဒာ၊ ငါဘုရား အလိုတော်ရှိလျှင် စကြဝဠာ ကုဋေတသိန်းရှိ မဟာလောကဓာတ်ကို အသံတော်ဖြင့် ကြားသိစေနိုင်သည်၊ ထို့ထက် လွန်၍လည်း လိုသလောက် ကြားသိစေနိုင်သည်ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-471 <hr> မြတ်စွာဘုရားသည် အဘယ်သို့လျှင် ကြားသိစေပါမည်နည်းဟု အရှင်အာနန္ဒာ လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “မြတ်စွာဘုရားသည် မဟာလောကဓာတ်ကို အရောင်ဖြင့် အလင်းနှံစေလိုက်လျှင် သတ္တဝါများ ထိုအရောင်အလင်းကို သိကုန်ရာ၏၊ ထို့နောင် မြတ်စွာဘုရားသည် ကြွေးကြော်သံပြုလျက် အသံကို ကြားစေနိုင်ရာသည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်အာနန္ဒာက လာဠုဒါယီမထေရ်အား “ငါ့အား အရတော်စွ၊ ငါ့ဆရာဘုရားသည် ဤသို့ တန်ခိုးအာနုဘော်ရှိပါပေသည်” ဆိုရာ လာဠုဒါယီမထေရ်က “သင့်ဆရာဘုရား တန်ခိုးအာနုဘော် ရှိခြင်းသည် သင့်အား ဘယ်အကျိုး ရှိပါသနည်း” ဟု မခြေမငံ ပြန်ပြောသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ဥဒါယီ၊ ဤစကားမဆိုလင့်၊ အာနန္ဒာသည် ရာဂ မကင်းသေးဘဲ သေသွားသော်မှ ထိုအကြည်ညိုစိတ်ကြောင့် နတ်ပြည်တို့၌ နတ်မင်း ၇-ကြိမ်၊ ဤဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၌ပင် စကြဝတေးမင်း ၇-ကြိမ် ဖြစ်နိုင်သည်၊ စင်စစ်သော်ကား အာနန္ဒာသည် ယခုဘဝ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန် ပြုလတ္တံ့” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>ဤသုတ်ထားပုံ ၂-မျိုး - အရုဏဝတီသုတ္တန်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် အရှင်အာနန္ဒာ အမေးတို့ကြောင့် ဤသုတ်ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အရုဏဝတီသုတ္တန်ဟောသူ - လွန်ခဲ့သော ၃၁-ကမ္ဘာထက် သိခီဘုရားရှင်နှင့် ငါတို့ဘုရား၊ ဤ ၂-ဆူ ဤသုတ်ကို ဟောသည်။ သိခီဘုရားရှင်က အဘိဘူအဂ္ဂသာဝကအား အရုဏဝတီမြို့ ဆွမ်းခံကြွရန် စောသေးသည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကြွကြစို့ဟု မိန့်ပြီး ကြွကြရာ ဗြဟ္မာမင်းမြင်၍ ကြိုဆိုနေရာပေးသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က အဘိဘူသာဝကအား ဗြဟ္မာများအတွက် တရားဟောစေ၍ ဟောရာ ဗြဟ္မာများ မကျေနပ်ကြ၊ “ဘုရားရှင်၏ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကြွခြင်း အခွင့်အရေးကို အလွန်ကြာမှ ငါတို့ရကြသည်၊ ဤရဟန်းကား ဘုရားရှင်ထားပြီး သူတရားဟောနေသည်” ဟု ကဲ့ရဲ့ကြသည်။ ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်သိ၍ “လွန်စွာ ထိတ်လန့် တုန်လှုပ်စေ” ဟု အဘိဘူအရှင်အား ဘုရားမိန့်သည်။</p> <p>အရှင်အဘိဘူသည် တန်ခိုးဖန်ဆင်းကာ လောကဓာတ်တထောင်ကို အသံဖြင့် သိစေပြီး အာရဗ္ဘထ နိက္ကမထ ၂-ဂါထာကို ဟောသည်၊ သိစေပုံမှာ နီလကသိုဏ်း ဝင်စားကာ အရပ်အားလုံး အမှောင်ဖြန့် “ဘာမှောင်ပါလိမ့်” ဟု သတ္တဝါများ နှလုံးသွင်းစဉ် အလင်းရောင်ပြသည်။ “ဘာရောင်ပါလိမ့်” ဟု ကြံကြစဉ် မိမိကိုယ်ကိုပြရာ စကြဝဠာတထောင်ရှိ လူနတ်များ လက်အုပ်ချီ မထေရ်ကို ရှိခိုးကြသည်။ “ငါ့တရားသံ ကြားစေ” ဟု အရှင်မြတ် ဓိဋ္ဌာန်ပြီး ဂါထာရွတ်ရာ ပရိသတ်အလယ် ထိုင်ဟောသူ၏ အသံမျိုး ကြားကြ၊ အနက်အဓိပ္ပာယ်လည်း ထင်ရှားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-472 <hr> သိခီဘုရားရှင်သည် အဘိဘူသာဝကနှင့် ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ အရုဏဝတီပြည် ပြန်ကြွ ဆွမ်းခံ၊ ဆွမ်းခံကိစ္စပြီးသော် “အဘိဘူရဟန်း၏ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကနေပြီး အသံလွှင့် ဟောကြားသောတရား သင်တို့ ကြားကြရဲ့လော” ဟု ရဟန်းများကို မေးရာ ကြားပါကြောင်းနှင့် ထို ၂-ဂါထာကိုပါ ဘုရားထံ ရွတ်ပြကြသည်။ ဤကား ၃၁-ကမ္ဘာထက်က ဤအရုဏဝတီသုတ် သိခီဘုရားဟောကြားပုံတည်း။</p> <p>ငါတို့ဘုရား သာဝတ္ထိဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် နယုန်လပြည့်နေ့၌ ဤသုတ်ကို သံဃာအား ငါတို့ဘုရား ဟောကြားသည်၊ ဘုရားရှင်ကို ယပ်ခတ်လျက် အစအဆုံး ပြည့်စုံစွာ နာယူရသော အရှင်အာနန္ဒာသည် နောက်တနေ့.. ဤသုတ်ကို ဆင်ခြင်စဉ် “စကြဝဠာတထောင်ကို အသံကြားစေကာ တရားဟောသော အဘိဘူအရှင်၏အရာ တန်ခိုးသော်မျှ ဤမျှရှိလျှင် ဘုရားရှင်ကား အဘယ်မျှသော အရပ်ကို အသံဖြင့် သိစေနိုင်မည်နည်း” ဟု ဝေခွဲမရဖြစ်ကာ ဘုရားထံ သွားလျှောက်သည်။</p> <p>မနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်များသာ - “အာနန္ဒာ၊ သင်ဘယ်စကားဆိုသနည်း၊ ထိုအဘိဘူသာဝကသည် ဉာဏ်အစိတ်အဝက်၌သာ တည်၍ ဘုရားရှင်တို့ကား သဗ္ဗညုတဉာဏ်ပိုင်ရှင်ဖြစ်၍ မနှိုင်းယှဉ်အပ်ကုန်၊ သက်သည်းဖြင့် မြေယူ၍ မဟာပထဝီမြေနှင့် တိုင်းသလို သင်ဆိုဘိသည်၊ သာဝကနှင့် ဘုရားရှင်တို့မှာ အရာ အာရုံ အားစွမ်း တခြားစီသာတည်း” ဤအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် ဘုရားရှင် မိန့်ကြားပြီး ဆိတ်ဆိတ်နေလိုက်သည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် အမေးကိုလည်း ဘုရားရှင်က “သော့ပေါက်နှင့် ကောင်းကင်၊ ငှက်ငယ်နှင့် ယူဇနာ ၁၅၀-ရှိသော ဂဠုန်မင်း၊ ဆင်နှာမောင်းရေနှင့် မဟာဂင်္ဂါ၊ ရေတွင်းရေနှင့် အိုင်ကြီး ၇-အိုင်၊ စားရရုံရှိသော ယောက်ျားနှင့် စကြာမင်း၊ မြေဘုတ်ဘီလူးနှင့် သိကြားမင်း၊ ပိုးစုံးကြူးရောင်နှင့် နေရောင် နှိုင်းခိုင်းသလို ဘယ်စကား သင်ဆိုရသနည်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ပြကာ မနှိုင်းကောင်းပုံ မိန့်ပြီး ဆိတ်ဆိတ်နေလိုက်ပြန်သည်။ ရဲရဲတောက် မိန့်ခွန်းမိန့်စေမည် ကြံကာ ၃-ကြိမ်မြောက် အရှင်အာနန္ဒာ ထပ်မေးသည်။</p> <p>စူဠနိကာ လောကဓာတ် - သာဝကများ အရာဖြစ်သည်၊ မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတ် ပိုင်းခြားပြရန် ဤစူဠနိကာ လောကဓာတ်ကို ဘုရားဆောင်ပြသည်။</p> <p>မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတ် - သာဝကများ အရာမဟုတ်၊ ဘုရားအရာသာတည်း။ ဘုရားရှင်တို့၏ ဇာတိခေတ် ဖြစ်ရကား နောက်ဆုံး ဘဝသန္ဓေယူချိန်၊ ဖွားချိန်၊ တောထွက်၊ ဘုရားဖြစ်၊ ဓမ္မစကြာဟော၊ အာယုသင်္ခါရလွှတ်၊ နိဗ္ဗာန်စံချိန်များ၌ ဤအရပ်အားလုံး မြေလှုပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-473 <hr> မဟာလောကဓာတ် - ကုဋေတသိန်းတည်း။ အရှင်တိဿကား ဤပမာဏမဟုတ်၊ ဆရာများ ရွတ်ဖတ်မှု စကားကျန်သည်၊ ဒသမတခု ရှေ့ကထည့်၍ ကုဋေတသန်းဟု မိန့်သည်။ ဤမဟာလောကဓာတ်သည် အာဏာခေတ် ဖြစ်ရကား အာဋာနာဋိယ၊ ဣသိဂိလိ၊ ဓဇဂ္ဂ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂ၊ ခန္ဓ၊ မောရ၊ မေတ္တ၊ ရတနပရိတ်တော်များ၏ အာဏာပျံ့နှံ့သည်။</p> <p>လိုသလောက် ကြားသိစေနိုင် - ဘုရားရှင်များ၏ အပိုင်းအခြားမရှိသော ဝိသယခေတ်တည်း။ အပိုင်းအခြား မရှိပုံမှာ စကြဝဠာ ကုဋေတသိန်း၌ ဗြဟ္မာ့ပြည်အထိ မုန်ညင်းစေ့အပြည့်ထည့်၊ အရှေ့အရပ်ရှိ စကြဝဠာတခုတခု၌ မုန်ညင်းစေ့ တစေ့ထည့်လာ၊ မုန်ညင်းစေ့အားလုံး ကုန်သော်လည်း အရှေ့မျက်နှာ စကြဝဠာများ မကုန်သေး၊ တောင်အရပ် စသည်နည်းတူ။ ဤသို့များလှသော စကြဝဠာများ၌ ဘုရားရှင်အရာ မဟုတ်သည် မရှိပေ။</p> <p>ဘယ်သို့ ကြားသိစေပါသနည်းဘုရား - စကြဝဠာကား များလှသည်၊ တနေရာနေထွက်၊ တနေရာမွန်းတည့်၊ တနေရာနေဝင် မညီကြပေ။ အလုပ်လုပ်ကြ၊ မြူးတူးကြ၊ စားသောက်ကြ၊ ထိုထိုအကြောင်းများဖြင့် သတ္တဝါများ ပျံ့လွင့် မေ့လျော့နေကြရာ ထိုသူများကို အသံဖြင့် ဘုရားရှင် ဘယ်ပုံသိစေမည်နည်းဟု အရှင်အာနန္ဒာ အကြံရကာ မေးလျှောက်သည်။</p> <p>အရောင်အလင်းဖြင့် ဖြန့်စေလိုက်လျှင် - ဘုရားကိုယ်ရောင်တော်တည်း။ အစီအစဉ်မှာ နေရှိသောနေရာမှာ အာနုဘော်ဖြင့် ဝင်စေ၍ မရှိသောနေရာမှာ နေမွန်းတည့်ထားလိုက်သည်၊ နေရှိသောနေရာမှ လူများက “ယခုနေပြင် ယခုပင်ဝင်သွားသည်၊ နတ်နဂါး စသည်များ လှည့်စားလေရော့လား” ဟု ကြံစည်ကြသည်။</p> <p>နေမရှိသောနေရာမှ လူများက “ယခုပင်နေဝင်၊ ယခုပင်မွန်းတည့်နေပြန်ပြီ၊ လှည့်စားမှုတခုခုများလား” ဟု ကြံစည်ကြပြန်သည်၊ အရောင်နှင့် အမှောင်ကို ဆင်ခြင်ကာ “ဘာ့ကြောင့်ပါလိမ့်” ဟု ထိုလူများအကြောင်းရှာစဉ် ဘုရားရှင်သည် အလုပ်စသည် လုပ်နေသူများ ထိတ်လန့်အောင် အမှောင်ထုဖြန့်လိုက်သည်။</p> <p>အားလုံးထိတ်လန့်ပုံ - ဘုရားရှင်သိမြင်လျှင် ဩဒါတကသိုဏ်း ဝင်စားကာ ဖြူသော ဘုရားရောင်တော်လွှတ်၍ လအထောင် နေအထောင်ထွက်သလို တပြိုင်နက် လင်းအောင်ပြုသည်၊ ထိုအရောင်ကား နှမ်းတစေ့မျှသော ကိုယ်အစိတ်ဖြင့် လွှတ်သော အရောင်တည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် စကြဝဠာမြေကို အိုးကင်း၊ သမုဒ္ဒရာရေကိုဆီ၊ မြင်းမိုရ်တောင်ကို မီးစာပြုကာ အခြားမြင်းမိုရ်တောင်ထိပ်၌ ထား၍ မီးထွန်းလျှင် စကြဝဠာတခုသာ...<br> <br>စာမျက်နှာ-474 <hr> လင်းမည်၊ အပြင်သို့ တထွာမျှ အရောင်မထွက်နိုင်၊ ဘုရားရှင်၏ နှမ်းစေ့မျှသော ကိုယ်စိတ်ဖြင့်လွှတ်သော အရောင်ကား စကြဝဠာကုဋေတသိန်း တပြိုင်နက်လင်းသည်။ ထို့ထက်လည်း လင်းနိုင်သည်။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်ကား ဤသို့ကြီးမြတ်သည်။</p> <p>ထိုအရောင်အလင်းကို သိကုန်ရာ၏ - နေကိုဝင်စေ ထွက်စေ၍ အမှောင်ထုလွှတ်သော ယောက်ျားကား ယခုအလင်းပြု၍ တည်ပြန်သည်၊ အံ့ဖွယ်ယောက်ျားပါတကားဟု အရောင်ကိုသိကာ လက်အုပ်ချီထိုင်နေကြသည်။</p> <p>အသံကို ကြားစေနိုင်သည် - စကြဝဠာတောင်တခုကို စည်တွင်း၊ မဟာပထဝီကို စည်ရေကြက်ကာ မြင်းမိုရ်တောင်ကို ရိုက်တုတ်ထားပြီး အခြားမြင်းမိုရ်တောင်ထိပ်မှာ ထားတီးလျှင် စကြဝဠာတခုအတွင်းသာ အသံကြားရသည်၊ အပြင်သို့ အသံတထွာမျှ မထွက်၊ ဘုရားရှင်ကား ပလ္လင်ထိုင်ခုံပေါ်ထိုင်ရင်း စကြဝဠာကုဋေတသိန်းကို အသံဖြင့် သိစေနိုင်သည်၊ ထို့ထက်လည်း စွမ်းနိုင်သည်။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်ကား ဤသို့ကြီးမြတ်သည်။</p> <p>ငါ့အားအရတော်စွ - ဤဗုဒ္ဓ၏ ရဲရဲတောက်မိန့်ခွန်းကြား၍ အာနန္ဒာ၏ အတွင်းစိတ် ပီတိအားကြီးကာ ဥဒါန်းကျူးသည်၊ လာဠုဒါယီထေရ်ကား ရှေးကပင် အရှင်အာနန္ဒာအပေါ် အငြိုးရှိထားရာ ယခုအခွင့်ရသဖြင့် လောင်နေသောမီးတောက် ငြိမ်းလိုက်သလို၊ သွားနေသော နွား၏နှုတ်သီး ရိုက်ချက်ပေးသလို၊ ထမင်းအပြည့်ရှိ ပန်းကန် မှောက်ချလိုက်သလို အရှင်အာနန္ဒာ၏ သဒ္ဓါပျက်အောင် ပြုလိုရကား “သင့်ဆရာဘုရား တန်ခိုးရှိတာ သင့်ဘာအကျိုးရှိလို့လဲ” ဟု ဥဒါယီပြောသည်။</p> <p>ကရုဏာသခင် - ဘုရားရှင် ချောက်ကမ်းပါးပြတ်၌ ရပ်၍တုန်နေသော ယောက်ျားကို သင့်ရာ၌ တည်နေသော အကျိုးလိုလားသူ ယောက်ျားက “ဒီဘက်လာ၊ ဒီဘက်လာ” ဟု အဖန်ဖန်ပြောသလို ဥဒါယီ၏ ထိုအပြောကို တားလို၍ “ဥဒါယီ၊ ဤစကားမဆိုလင့်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>လူမင်းနတ်မင်း ၇-ကြိမ် - သာဝကတပါး၏တရားကို ကြားနာကြည်ညိုရကျိုးသည်ပင် မပိုင်းခြားနိုင်ပါ၊ ဗုဒ္ဓ၏ သီဟနာဒကို ကြည်ညိုရကျိုးကား ဆိုဖွယ်မလို၊ သာ၍ကြီးပါသော်လည်း အရိယာသာဝကအတွက် ဤ ၇-ဘဝသာ အပိုင်းအခြားရှိသောကြောင့် ဤသို့မိန့်သည်။ မှန်၏၊ ပညာနုသော သောတာပန်သော်မျှ ၇-ဘဝသာ လူနတ်တို့၌ အတ္တဘောကို ရနိုင်တော့သည်၊ ထို့ကြောင့် ၇-ကြိမ်ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-475 </p><hr> <h3>(၉) ၄-သမဏဝဂ်</h3> <h3>၁။ သမဏသုတ်</h3> <p>ရဟန်းများဥစ္စာ ရဟန်းများပြုအပ်မည့် ကိစ္စ ၃-မျိုးမှာ အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ၊ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ခြင်းတို့တည်း။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ဤသိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သော ကုသိုလ်ဆန္ဒဖြစ်လတ္တံ့ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြရမည်မိန့်။</p> <p>သီလ၊ အဓိသီလ ခွဲပုံ - ငါးပါးသီလသည် သီလ၊ ထိုကိုထောက်၍ ၁၀-ပါးသီလသည် အဓိသီလ၊ ထပ်ထောက် စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလသည် အဓိသီလ။ တနည်း - လောကီသီလ အားလုံး သီလ၊ လောကုတ္တရာသီလသည် အဓိသီလ၊ ထိုသီလကိုပင် ကျင့်အပ်၍ သိက္ခာဟုခေါ်။</p> <p>စိတ္တ၊ အဓိစိတ္တ ခွဲပုံ - ကာမာဝစရစိတ်သည် စိတ္တ၊ ရူပါဝစရစိတ်သည် အဓိစိတ္တ၊ ထိုကိုထောက်၍ အရူပါဝစရစိတ်သည် အဓိစိတ္တ။ တနည်း - လောကီစိတ် အားလုံး စိတ္တ၊ လောကုတ္တရာသည် အဓိစိတ္တ၊ ပညာနည်းတူခွဲ။</p> <h3>၂-ဂဒဘသုတ်</h3> <p>မြည်းသည် နွားများ၏ အဆင်း၊ အသံ၊ ခွာမျိုး မရှိပါဘဲလျက် “ငါလည်း နွား၊ ငါလည်း နွား” ဟု ထင်မှတ်ကာ နွားအုပ်သို့ နောက်မှ နောက်မှလိုက်သကဲ့သို့ ဤအတူသာလျှင် သာသနာတော်၌ အချို့ရဟန်းသည် အဓိသီလစသော သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ အခြားရဟန်းများလို ထက်သန်သောဆန္ဒမျိုး မရှိပါဘဲလျက် “ငါလည်းရဟန်း၊ ငါလည်းရဟန်း” ဟု ရဟန်းသံဃာတို့ နောက်မှ နောက်မှ လိုက်သည်၊ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သောဆန္ဒ ဖြစ်လတ္တံ့ ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြရမည်မိန့်။</p> <h3>၃-ခေတ္တသုတ်</h3> <p>အိမ်ရှင်ယောက်ျား လယ်သမား၏ မျိုးစေ့မချမီ ရှေးအဖို့၌ ပြုလုပ်ဖွယ် ၃-မျိုးမှာ လယ်ကိုကောင်းစွာထွန်ယက်၍ မြေကိုညီညွတ်စွာပြုခြင်း၊ ထို့နောင် သင့်လျော်ချိန်၌ မျိုးစေ့များကြဲချခြင်း၊ ထို့နောင် အခါအားလျော်စွာ ရေကို သွင်းခြင်း၊ ထုတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ရဟန်းအား ရှေးအဖို့၌ ပြုလုပ်ဖွယ် ၃ မျိုးမှာ အဓိသီလစသော သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ခြင်းတို့တည်း။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သော... ဆန္ဒဖြစ်လတ္တံ့ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြရမည်-မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-476 </p><hr> <h3>၄-ဝဇ္ဇီပုတ္တသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော ပြာသာဒ်ဆောင်ပေါက်သောကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဝဇ္ဇီမင်းသား ရဟန်းတပါး ဘုရားထံတော်လာပြီး “လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော်တို့၌ ကျင့်သုံးရန် တပည့်တော် မစွမ်းနိုင်ပါ” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“သို့ဖြစ်လျှင် အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်နိုင်ပါမည်လော” “ကျင့်နိုင်ပါ၏” ဘုရားအမေးကို ရဟန်း ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် သင်သည် သာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်လေ၊ ကျင့်သောသင့်အား ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ အလိုလိုပျောက်လိမ့်မည်။ ပျောက်ခြင်းကြောင့် အကုသိုလ်ကို ပြုလိမ့်မည်မဟုတ်၊ မကောင်းမှုကိုလည်း မှီဝဲလိမ့်မည်မဟုတ်ဟု မိန့်သဖြင့် ထိုရဟန်းကျင့်ရာ ရာဂစသည်များပျောက်၍ အကုသိုလ်မကောင်းမှုများလည်း ကင်းသွားသည်။</p> <p>သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော် - ထိုအချိန်က ပညတ်ပြီး သိက္ခာပုဒ်များသာ ဖြစ်သည်။ ဖြောင့်မတ်သောရဟန်းဖြစ်၍ မစွမ်းနိုင်ကြောင်း အတိအလင်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သိက္ခာ ၃-ပါး ကျင့်နိုင်ပါ၏ - သိက္ခာ ၃-ပါးလောက်ဆိုလျှင် ဝန်မလေးဟုထင်ကာ လျှောက်ထားသည်။ ဘုရားရှင်ကမူ မြက်ထုံး ၅၀-မရွက်နိုင်သူအား မြက်ထုံး ၁၀၀ စည်း တစည်းကိုသာ ခေါင်းပေါ်တင်ပေးလိုက်သကဲ့သို့ အဓိသီလ သိက္ခာတပါး (သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော်) ကို မကျင့်နိုင်သူအား အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ နောက် ၂-ပါး ထပ်၍ ၃ ပါးလုံး ကျင့်ခိုင်းလိုက်သည်။</p> <p>နပုဒ်သား ဥတ္တရလုလင် - နူးညံ့၍ ကြေးပြာသာဒ်၌နေသော ဤလုလင်ကို ရဟန်းငယ်များက မီးတင်းကုပ်မိုးယို၍ မြက်ကပို့ရန် တောခေါ်သွား မြက်ကပို့ခိုင်းသည်၊ “မြက်စည်း ၅၀-ကို ရွက်နိုင်ပါမည်လော” “မရွက်နိုင်ပါ” “မြက်စည်း ၈၀-ကို ရွက်နိုင်ပါမည်လော” “မရွက်နိုင်ပါ” “မြက်စည်း ၁၀၀-စည်းတထုံးကို ရွက်နိုင်ပါမည်လော”၊ ၎င်းတထုံးကိုကား “ရွက်နိုင်ပါသည်” ရဟန်းငယ်များအမေးကို ဥတ္တရလုလင် ဖြေကြားသည်။</p> <p>ညာခိုင်းကြပါသည် - ရဟန်းငယ်များသည် မြက်စည်း ၁၀၀-ကို ထုံးဖွဲ့ကာ လုလင်၏ခေါင်းပေါ် တင်ပေးသဖြင့် ညည်းတူးကာ ရှက်လာပြီး မီးတင်းကုပ်အနီးပစ်ချ၊ “ပင်ပန်းသလော” ဟု ရဟန်းငယ်များကမေးရာ တပည့်တော်ကို ကိုယ်တော်တွေက “မြက်စည်း ၅၀ မရွက်နိုင်သည်ကို မြက်စည်း ၁၀၀-ထုံး တထုံးကို ညာရွက်ခိုင်းကြသည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်၊ ဤဥပမာအတိုင်းပင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-477 </p><hr> <h3>၅-သေက္ခသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတပါးသည် မြတ်စွာဘုရားအား “အဘယ်မျှသောအကြောင်းဖြင့် သေက္ခဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ရာ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ကျင့်ဆဲဖြစ်သောကြောင့်ဟု မိန့်ပြီး မဂ်ဟူသော လမ်းဖြောင့်သို့ အစဉ်လျှောက်လျက် ကျင့်သော သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်အား ရှေးဦးစွာ မဂ်ဉာဏ်အခြားမဲ့၌ အရဟတ္တဖိုလ်၊ ထို့နောင် ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်သည် စင်စစ်ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု မိန့်။</p> <h3>၆-ပထမသိက္ခာသုတ်</h3> <p>ကိုယ်ကျိုးလိုလား အမျိုးသားများ ကျင့်ကြ၍ လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော ၁၅၀-ကျော်သော သိက္ခာပုဒ်အားလုံး အကျုံးဝင်သော သိက္ခာ ၃-မျိုးမှာ အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ၊ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့တည်း။</p> <p>၁။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ သင့်လည်း သင့်ရောက်၏။ ထလည်းထ၏။ အရိယာပုဂ္ဂိုလ် အာပတ်မသင့်ထိုက်ကြောင်းကို ငါဘုရား မဟောအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>မဂ်ဟူသော အကျင့်မြတ်၏ အစဖြစ်ကုန်၊ အကျင့်မြတ်အား လျောက်ပတ်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်များ၌ ခိုင်မြဲ တည်တံ့သော သီလရှိ၍ သိက္ခာပုဒ်များ၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် သောတာပန် ဖြစ်၏၊ အပါယ်မကျ ကိန်းသေ၏၊ အထက်မဂ် ၃-ပါးလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိ၏။</p> <p>၂။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ (လ) ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် သကဒါဂါမ် ဖြစ်၏။ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် ဤလူ့ပြည်သို့ တကြိမ်သာလာ၍ ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုလတ္တံ့။</p> <p>၃။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိတို့၌ ပြည့်စုံစွာပြုလေ့ရှိ၏။ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ (လ) ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ်ပဋိသန္ဓေနေသူဖြစ်၏။ ထိုဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏။ ထိုဘုံမှ ပြန်လှည့်ခြင်းသဘော မရှိ။</p> <p>၄။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ ၃-ပါးလုံးတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည်...</p> <p>စာမျက်နှာ-478 <hr> အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝမှာပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ရဟန္တာ ဖြစ်၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် တစိတ်တဒေသ အောက်မဂ်ကို ပြုလေ့ရှိသော သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် တစိတ်တဒေသ အောက်မဂ်ကို ပြီးစေ၏။ အပြည့်အစုံ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြုလေ့ရှိသော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် အပြည့်အစုံအရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြီးစေ၏။ ဤသိက္ခာပုဒ်တို့ကို မပြု-အချည်းနှီးမဟုတ်ကုန်ဟူ၍သာလျှင် ငါဆို၏ဟု မိန့်။</p> <p>အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ - ပြည့်စုံစွာ မပြုစွမ်းနိုင်ခြင်းတည်း။</p> <p>သေးငယ်သောအာပတ်များ - ပါရာဇိက ၄-ပါးကြဉ်၊ ကျန်သမျှအားလုံး သေးငယ်ကြသည်၊ ထိုတွင်လည်း သံဃာဒိသိသ်ထက် ထုလ္လစ္စဉ်းငယ်၊ ထို့အောက် ပါစိတ်၊ ပါဋိဒေသနီ၊ ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီတို့ အဆင့်ဆင့်သေးငယ်ကြသည်၊ ဤကား အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ဆောင် အရှင်ဆရာတို့အလိုတည်း။</p> <p>ရဟန္တာအာပတ်သင့်ကောင်း - လောကဝဇ္ဇအာပတ်သို့ကား မရောက်ပါ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇအာပတ်သို့သာ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ၃-ပါးလုံးဖြင့် ရောက်ကောင်းသည်၊ ကုဋိကာရ၊ သဟသေယျ စသည်အာပတ်များသို့ ကိုယ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ သဉ္စရိတ္တ၊ ပဒသောဓမ္မ စသည်များသို့ နှုတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရွှေငွေ ခံယူခြင်းသို့ စိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း သင့်ရောက်ကြသည်၊ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်များလည်း နည်းတူပင်။</p> <h3>၇-ဒုတိယ သိက္ခာသုတ်</h3> <p>ကိုယ်ကျိုးလိုလား အမျိုးသားများ ကျင့်ကြ၍ လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော (လ) အဓိပညာ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့တည်း။ (ပထမသိက္ခာသုတ်အတိုင်းသိ)။</p> <p>၁။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် ၇-ကြိမ် ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း အတိုင်းအရှည်ရှိသော သတ္တက္ခတ္တုပရမ သောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌လည်းကောင်း၊ နတ်ပြည်၌လည်းကောင်း ၇-ကြိမ် အတိုင်းအရှည် ပြေးသွားကျင်လည်ရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကိုပြု၏။ (က)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် တဘဝမှ တဘဝသို့ ကျင်လည်ပြေးသွားသော သဘောရှိသော ကောလံကောလ သောတာပန် ဖြစ်၏၊ ၂-ဘဝ- ၃-ဘဝ ပြေးသွားရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကိုပြု၏။ (ခ)<br> <br>စာမျက်နှာ-479 <hr> ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် တဘဝ ပဋိသန္ဓေတည်နေရသော ဧကဗီဇီ သောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌ တဘဝသာ ဖြစ်ရ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။ (ဂ)</p> <p>၂။ ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ် ဖြစ်၏။ တကြိမ်သာ ဤလူ့ဘုံသို့ပြန်လာ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>၃။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိတို့၌ ပြည့်စုံစွာပြုလေ့ရှိသော်လည်း ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ (လ) ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အထက်ဘုံသို့ဆောင်တတ်သော တဏှာအလျဉ်ရှိသော၊ အကနိဋ္ဌဘုံသို့ ရောက်စေတတ်သော ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (က)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းရှိသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (ခ)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းမရှိဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (ဂ)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အသက်ထက်ဝက်ကိုလွန်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (ဃ)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အသက်၏အလယ်ကြား ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (င)</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ ၃-ပါးလုံး၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်ဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် တစိတ်တဒေသကို ပြုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် တစိတ်တဒေသကို ပြီးစေ၏။ ပြည့်အစုံကိုပြုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အပြည့်အစုံကို ပြီးစေ၏။ ဤသိက္ခာပုဒ်တို့ကို (မပြု-အချည်းနှီးမဟုတ်ကုန်) ဟူ၍သာလျှင် ငါဆို၏ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-480 <hr> ကောလံကောလ သောတာပန် - ၂-ဘဝ၊ ၃-ဘဝ ဟူရာ၌ ၄-ဘဝ၊ ၅-ဘဝ၊ ၆-ဘဝ အထိ ဤသောတာပန် ကျင်လည်ပြေးသွားနိုင်သည်။</p> <h3>ဥဒ္ဓံသောတ ၄-မျိုးအခွဲ -</h3> <p>ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ - လူ့ပြည်အနာဂါမ်ရ၊ အဝိဟာဘုံ၌ဖြစ်၊ အကနိဋ္ဌအရောက်သွား၊ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>ဥဒ္ဓံသောတ န အကနိဋ္ဌဂါမီ - အဝိဟာ စသည်တို့၌ဖြစ်၊ အကနိဋ္ဌအရောက်မသွားဘဲ အထက်ဗြဟ္မာ့ပြည်၌ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>န ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ - လူ့ပြည်မှ စုတိပြီး အကနိဋ္ဌ၌သာဖြစ်၊ ယင်းဘုံ၌ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>န ဥဒ္ဓံသောတ န အကနိဋ္ဌဂါမီ - လူ့ပြည်မှ စုတိပြီး အဝိဟာစသည် ၄-ဘုံ တဘုံဘုံ၌ဖြစ်၊ ထိုဘုံ၌သာ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီအနာဂါမ် - မဟာကပ် တထောင် အသက်ရှည်သော အဝိဟာဘုံ၌ဖြစ်၍ မဟာကပ် ၅၀၀-လွန်မှ ရဟန္တာဖြစ်သူတည်း။ အတပ္ပါဘုံစသည်တို့၌လည်း နည်းတူပင်။</p> <p>အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ ၃-မျိုး - အသက်ထက်ဝက်မလွန်မီ အလယ်အကြား၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသူများကား မဟာကပ် ၁၀၀၀-သက်တမ်းရှိသော အဝိဟာဘုံ၌ မဟာကပ် ၁၀၀-၌ ရဟန္တာဖြစ်သူ၊ ၂၀၀-၌ ဖြစ်သူ၊ ၄၀၀-၌ ဖြစ်သူဟု ၃ မျိုးရှိသည်။</p> <h3>အရိယာပုဂ္ဂိုလ်များ ရေတွက်ပုံ -</h3> <p>သောတာပန် ၂၄ - သာသနာတော်၌ သဒ္ဓါ၊ ပညာဓုရ ၂-ပါး တပါးပါးဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပဋိပဒါ ၄-ပါး တပါးပါးဖြင့်လည်းကောင်း သောတာပန်ဖြစ်ရာ ဧကဗီဇိစသော သောတာပန် ၃-မျိုးကို ဓူရ ၂-ပါးဖြင့် မြှောက်၊ ၆-ရ၏။ ပဋိပဒါ ၄-ပါးဖြင့် မြှောက် ၂၄-ရသည်။</p> <p>သကဒါဂါမ် ၁၂ - ဝိမောက္ခ ၃-ပါး တပါးပါးဖြင့် သကဒါဂါမ်ဖြစ်ရာ ပဋိပဒါ ၄-ပါးနှင့် စပ်ပါက ၃ x ၄ = ၁၂ ဖြစ်သည်။</p> <p>အနာဂါမ် ၄၈ - အဝိဟာဘုံ၌ အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ ၃-ဦး၊ ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ ၁-ဦး၊ ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ ၁-ဦး၊ ပေါင်း ၅-ဦးရရာ အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ၊ သသင်္ခါရ...<br> <br>စာမျက်နှာ-481 <hr> ပရိနိဗ္ဗာယီ ၂-မျိုး ရကောင်းသဖြင့် $5 \times 2 = 10$ အဝိဟာဘုံ၌ ရသည်၊ ထို့အတူ အတပ္ပါစသော ၃-ဘုံ ၁၀-စီ၊ ပေါင်း ၄-ဘုံ ၄၀ ရသည်၊ အကနိဋ္ဌဘုံ၌ကား ဥဒ္ဓံသောတ မရှိသဖြင့် ၅-ဦးသာ ရရာ အသင်္ခါရ၊ သသင်္ခါရ ပရိနိဗ္ဗာယီ ၂-မျိုးဖြင့်မြှောက် $4 \times 2 = 8$ ယောက်ရသည်၊ ပေါင်း ၄၈-ယောက်တည်း၊ ရဟန္တာ ၁၂-ယောက်ကို သကဒါဂါမ်ကဲ့သို့ ရေတွက်ပါ။<br> ၈-တတိယသိက္ခာသုတ်</p> <p>ကိုယ်ကျိုးလိုလား အမျိုးသားများကျင့်ကြ၍ လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော (လ) အဓိပညာ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့တည်း။ (ပထမသိက္ခာသုတ်လို။)</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေ၏။</p> <p>ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သို့လည်း မရောက်နိုင်၊ ထိုးထွင်း၍ မသိနိုင်သည်ရှိသော် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အသက်ထက်ဝက်ကို လွန်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် အောက်ကာမဘုံ (လ) ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းမရှိဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် ... အောက်ကာမဘုံ (လ) ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းရှိသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် အောက်ကာမဘုံ (လ) ကုန်ခြင်းကြောင့် အထက်ဘုံသို့ ဆောင်တတ်သော တဏှာအလျဉ်ရှိသော အကနိဋ္ဌဘုံသို့ ရောက်စေတတ်သော ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း သကဒါဂါမ် ဖြစ်၏၊ တကြိမ်သာ ဤလူ့ဘုံသို့ ပြန်လာ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-482 <hr> ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး(လ)ကြောင့် တဘဝ ပဋိသန္ဓေနေရသော ဧကဗီဇိသောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌ တဘဝသာ ဖြစ်ရ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး(လ)ကြောင့် တဘဝမှ တဘဝသို့ ကျင်လည်ပြေးသွားသော သဘောရှိသော ကောလံကောလသောတာပန် ဖြစ်၏။ ၂-ဘဝ ၃-ဘဝ ပြေးသွား ကျင်လည်ရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး(လ)ကြောင့် ၇-ကြိမ် ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း အတိုင်းအရှည်ရှိသော သတ္တက္ခတ္တုပရမသောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌ လည်းကောင်း၊ နတ်ပြည်၌ လည်းကောင်း ၇ ကြိမ် အတိုင်းအရှည် ပြေးသွား ကျင်လည်ရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>ဤသို့ အပြည့်အစုံ ပြုလေ့ရှိသူသည် အပြည့်အစုံကို ပြီးစေ၏၊ တစိတ်တဒေသကို ပြုလေ့ရှိသူသည် တစိတ်တဒေသကို ပြီးစေ၏။ သိက္ခာပုဒ်တို့ကို မပြု-အချည်းနှီးမဟုတ်ကုန်ဟူ၍သာ ငါဆို၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၉-ပဌမသိက္ခတ္တယသုတ်</h3> <p>ဤသုတ်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို လည်းကောင်း၊ အဓိသီလသိက္ခာအရ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလ၊ အဓိစိတ္တသိက္ခာအရ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေခြင်း၊ အဓိပညာသိက္ခာအရ သစ္စာ ၄-ပါးသိခြင်းကိုလည်းကောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀-ဒုတိယ သိက္ခတ္တယသုတ်</h3> <p>ရှေ့ပိုင်း၌ ပထမသုတ်အတိုင်းပင်တည်း၊ အဆုံး အဓိပညာသိက္ခာအရကိုမူ အရဟတ္တဖိုလ် ပညာဟု ဟောတော်မူပြီး ဂါထာအားဖြင့် -</p> <p>လုံ့လ ပညာစွမ်းအား တည်ကြည်ခြင်းရှိ၍ ဈာန်ဝင်စားလေ့ရှိကာ သတိဣန္ဒြေရှိသူသည် သိက္ခာသုံးပါးကို ကျင့်ရာသည်။</p> <p>အကြင်သူသည် သမာဓိဖြင့် ရှေ့နောက်ကာလ ၂-ပါးလုံးဝယ် သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်ရာ၏။ ကိုယ်၏ အထက်ပိုင်း အောက်ပိုင်းကို အသုဘဟု ရှု၏။ နေ့ရောညပါ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်၏။ အကျင့်သီလနှင့် ပြည့်စုံသော ထိုသူကို သေက္ခဟု ဆိုကုန်၏။ သမာဓိနှင့် ပြည့်စုံ၍ အကျင့်မြတ် အဆုံးနိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်သော ထိုသူကို လောက၌ စတုသစ္စဗုဒ္ဓဟု ဆိုကုန်၏။</p> <p>တဏှာကုန်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်နှင့် ပြည့်စုံသူအား ဆီမီးငြိမ်းသကဲ့သို့ အဆုံးဝိညာဉ်၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့် စိတ်၏ (တဖန် မဖြစ်သောအားဖြင့်) ကင်းလွှတ်ခြင်းသည် ဖြစ်၏ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-483 </p><hr> <h3>၁၁-သင်္ကဝါသုတ်</h3> <p>သံဃာများနှင့်အတူ ဘုရားရှင် ဒေသစာရီ ကြွချီ၍ ကောသလတိုင်း သင်္ကဝါနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းများကို သိက္ခာပုဒ်နှင့် စပ်သော တရားစကားဖြင့် အကျိုးသိမြင်စေလျက် တရားဆောက်တည်စေကာ တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန်စေတော်မူသည်။</p> <p>ထိုအခါ “ဤရဟန်း ဂေါတမသည် အလွန်ပင် ခေါင်းပါးစေလိုယောင်တကား” ဟု သင်္ကဝါနိဂုံးကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီး ကဿပဂေါတ္တသည် ကြံပြီး သည်းမခံနိုင်ခြင်း မကျေနပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘုရားရှင်လည်း ယင်းနိဂုံး၌ မွေ့လျော်သမျှ နေတော်မူပြီး ခရီးစဉ်အတိုင်းကြွ၊ ရာဇဂြိုဟ်ရောက်ရှိ သီတင်းသုံးနေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ကြွသွားပြီး မကြာမီ ကဿပဂေါတ္တရဟန်းအား နောင်တရခြင်း ကုက္ကုစ္စ၊ နှလုံးမသာခြင်း ဝိပ္ပဋိသာရဖြစ်တော့သည်၊ “ငါသည် သီလစသော ဂုဏ်တို့ကိုမရပြီ၊ ရခြင်းမဖြစ်ပြီတကား၊ ငါသည် ရဟန်းအဖြစ်ကို မကောင်းသဖြင့် ရခြင်းဖြစ်ရပြီ၊ ကောင်းစွာရခြင်းမဖြစ်ရပြီတကား၊ မြတ်စွာဘုရား၏ တရားနှင့်စပ်၍ နှလုံးသွင်းမှားကာ မကျေနပ်ခြင်းဖြစ်ခဲ့၏၊ ငါသည် ဘုရားရှင်ထံသွား၍ အပြစ်ကို ဝန်ခံလျှောက်ထားမှ ကောင်းပေမည်” ဟု ကြံပြီး ကျောင်းအိပ်ရာနေရာကို သိမ်းကာ ရာဇဂြိုဟ် ဘုရားထံသွား အကြောင်းစုံ ဝန်ခံလျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ကဿပအား အပြစ်ကိုမြင်ကာ ကုစားခြင်းကြောင့် သင့်အပြစ်များကို ငါတို့လက်ခံကြောင်း စသည်ဖြင့် မိန့်ကြားပြီး -<br> သီတင်းကြီးရဟန်း၊ သီတင်းလတ်ရဟန်း၊ သီတင်းငယ်ရဟန်း မည်သူပင်ဖြစ်စေ သိက္ခာမလိုလားသူ၊ သိက္ခာဆောက်တည်ခြင်း၏ ဂုဏ်ကို မချီးကျူးသူဖြစ်အံ့၊ သိက္ခာမလိုလားသော ရဟန်းများကိုလည်း သိက္ခာမဆောက်တည်စေအံ့၊ သိက္ခာလိုလားသော ရဟန်းများ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း သင့်သောအခါ ဟုတ်မှန်စွာ မချီးကျူးအံ့၊ ဤသို့သောရဟန်းမျိုးကို ငါဘုရား မချီးမွမ်း။</p> <p>အကြောင်းကား သိက္ခာမလိုလားသော ထိုရဟန်းကို ဘုရားချီးမွမ်းတော်မူ၏ဟု အခြားရဟန်းများက ထိုရဟန်းကို ဆည်းကပ်ကုန်ရာ၏။ ဆည်းကပ်သော ရဟန်းများသည် ထိုရဟန်း၏အမူအရာသို့ အတုလိုက်ကုန်ရာ၏။ ထိုရဟန်းများအား ထိုသို့အတုလိုက်ခြင်းသည် ကာလရှည်ကြာ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>သီတင်းကြီးရဟန်း၊ သီတင်းလတ်ရဟန်း၊ သီတင်းငယ်ရဟန်း မည်သူပင်ဖြစ်စေ သိက္ခာလိုလားသူ၊ သိက္ခာဆောက်တည်ခြင်း၏ ဂုဏ်ကိုချီးမွမ်းသူစသည်ဖြစ်လျှင် ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူကြောင်း၊ လိုက်သူများအား ကာလကြာ စီးပွားချမ်းသာဖို့သာဖြစ်သောကြောင့်ဟု အကြောင်းနှင့်တကွ အပြန်အားဖြင့် အကျယ်မိန့်ကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-484 </p><hr> <h3>(၁၀) ၅-လောဏကပလ္လဝဂ်</h3> <h3>၁-အစ္စာယိကသုတ်</h3> <p>အိမ်ရှင်ယောက်ျား လယ်သမား၏ ဆောလျင်စွာ ပြုရမည့် ပြုလုပ်ဖွယ် ၃-မျိုးမှာ လျင်မြန်ကောင်းမွန်စွာ လယ်ကိုထွန်ယက်၍ မြေကိုညီညွတ်စွာပြုခြင်း၊ ပြီးလျှင် ကောင်းမွန်ပြေပြစ်စွာ မျိုးစေ့များကြဲချခြင်း၊ ပြီးလျှင် ရေကို သွင်းထုတ်ခြင်းတို့တည်း။ လယ်သမားအား “ယနေ့ပင် ငါ့စပါးများ ပေါက်ပါစေ၊ နက်ဖြန် ဖုံးပါစေ၊ သန်ဘက်ခါ မှည့်ပါစေ” ဟု လိုတိုင်းပြီးနိုင်သော ထိုတန်ခိုးစွမ်းမရှိပေ၊ စင်စစ်သော်ကား ထိုလယ်သမား၏ ထိုစပါးများသည် ညီညွတ်သောဥတုကိုရမှ ပေါက်လည်းပေါက်၊ ဖုံးလည်းဖုံး၊ မှည့်လည်းမှည့်သော အခါမျိုးသည် ရှိ၏။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ရဟန်း၏ ဆောလျင်စွာပြုရမည့် ပြုလုပ်ဖွယ် ၃-မျိုးမှာ အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ၊ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ခြင်းတို့တည်း။ ထိုရဟန်းအား “ယနေ့၌သော်လည်းကောင်း၊ နက်ဖြန် သန်ဘက်၌သော်လည်းကောင်း ငါ၏စိတ်သည် အစွဲကင်းသော အာသဝေါတို့မှ လွတ်ပါစေသတည်း” ဟု လိုတိုင်းပြီးစေနိုင်သော တန်ခိုးစွမ်း မရှိပေ၊ စင်စစ်သော်ကား သိက္ခာ ၃-ပါးကိုကျင့်သော ထိုရဟန်း၏ စိတ်သည် အစွဲကင်းကာ အာသဝေါတို့မှ လွတ်သော အခါမျိုးသည် ရှိ၏။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သော ဆန္ဒဖြစ်လတ္တံ့ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ ကျင့်ကြရမည်-မိန့်။</p> <p>အလုပ် ၂-ခုအထူး - မချွတ်ပုံသေပြုရမည်ကား ကရဏီယ၊ မပြုဘဲ နေရသေးသည်ကား ကိစ္စဟု ခွဲပြသည်။<br> စပါးပင် ပေါက်ချိန် - ၃-ရက်မြောက် အစိုပေါက်၍ ၇-ရက်ရောက်သော် အညွန့်ထွက်သည်၊ တလခွဲကြာသော် ဖုံး၍ ၃-လရောက်သော် မှည့်သည်။</p> <h3>၂-ပဝိဝေကသုတ်</h3> <p>သာသနာပ ပရိဗိုဇ်များ ပညတ်ကြသော ကိလေသာမှ ကင်းဆိတ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်းကို မှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သင်္ကန်းကိုမှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်း ဟူသည်- ပိုက်ဆံလျှော်အဝတ်ကိုဆောင်ခြင်း၊ ပိုက်ဆံလျှော်ဖြင့် ရောရှက်သော အဝတ်၊ လူသေကောင် အဝတ် (ပံ့သကူအဝတ်)၊ သစ်ခေါက်အဝတ်၊ သစ်နက်ရေ၊ ခွာနှင့် ဟက္ခသော သစ်နက်မြှင်အဝတ်၊ သမန်းမြက်အဝတ်၊ လျှော်တေအဝတ်၊ ပျဉ်ချပ်အဝတ်၊ လူ့ဆံပင်ဖြင့် ရက်သော ကမ္ဗလာ၊ သားမြီးကမ္ဗလာ၊ ခင်ပုပ်ငှက်တောင် အဝတ်ကိုသော်လည်း ဆောင်ခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-485 <hr> ဆွမ်းကိုမှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်း ဟူသည် - ဟင်းရွက်စိမ်းကိုသော်လည်း စားခြင်း၊ ပြောင်းဆန်မြက်၊ ကျိတ်သီးဆန်၊ သားရေ အစအန၊ မှော်၊ ဆန်ကွဲ၊ ထမင်းချိုး၊ နှမ်းမုန့်ညက်၊ မြက်၊ နွားချေးကိုသော်လည်း စားခြင်း၊ တောသစ်မြစ် သစ်သီးလျှင် အစာရှိသည်ဖြစ်၍ ကြွေကျသော သစ်သီးကိုစားလျက် မျှတခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ကျောင်းကိုမှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်း ဟူသည် - တော၊ သစ်ပင်ရင်း၊ သင်္ချိုင်း၊ တောအုပ်၊ ပြင်၊ ကောက်ရိုးပုံ၊ ကောက်ရိုးအုံတို့တည်း။</p> ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်း၏ ကိလေသာမှ ကင်းဆိတ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ - <p>၁။ ရဟန်းသည် သီလနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ထိုရဟန်းအား သီလမရှိခြင်းကိုလည်း ပယ်အပ်၏၊ ထိုသီလမရှိခြင်းမှလည်း ကင်းဆိတ်၏။</p> <p>၂။ အမြင်မှန်ရှိ၏၊ အမြင်မှားကိုလည်း ပယ်အပ်၏၊ အမြင်မှားမှလည်း ကင်းဆိတ်၏။</p> <p>၃။ ကုန်ပြီးသော အာသဝေါရှိ၏၊ အာသဝေါတို့ကိုလည်း ပယ်အပ်ကုန်၏။ အာသဝေါတို့မှလည်း ကင်းဆိတ်၏။</p> <p>ဆိုခဲ့ပြီး အကြောင်းများကြောင့် ဤရဟန်းကို သီလဟူသော အမြတ်အနှစ်သို့ ရောက်သူ၊ စင်ကြယ်သူ၊ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာဟူသော ဂုဏ်အနှစ်၌ တည်သူဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>လယ်သမား၏ သလေးစပါးခင်းသည် ပြည့်စုံ၏။ ထိုအခင်းကို လယ်သမားသည် လျင်မြန်စွာ ရိတ်စေ၏။ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ စုရုံးစေရာ၏။ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ တိုက်စေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ စုပုံစေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ နယ်စေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ လှေ့စေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ ထောင်းထုစေရာ၏။ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ ဖွဲ့တို့ကို လွှင့်ထုတ်စေရာ၏၊ ဤသို့ပြုလျှင် အိမ်ရှင်ယောက်ျား လယ်သမား၏ စပါးများသည် ဆန်ဟူသော အမြတ်အနှစ်သို့ ရောက်ကုန်၏၊ စင်ကြယ်ကုန်၏၊ ဆန်ဟူသော အနှစ်၌ တည်ကုန်၏၊ ဤဥပမာအတိုင်းပင် မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>၃-သရဒသုတ်</h3> <p>တန်ဆောင်မုန်းလအခါ တိမ်သားကင်းစင် မိုးကောင်းကင်၌ တက်လာသော နေမင်းသည် ကောင်းကင်ရှိ အမိုက်မှောင်အားလုံးကို ဖျက်ဆီး၍ ထွန်းလင်းတောက်ပ တင့်တယ်သလို အရိယာသာဝကအား ကိလေသာမြူကင်းသော သောတာပတ္တိဉာဏ်အမြင်သည် ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ ပေါ်လာသည်နှင့် တပြိုင်နက် အရိယာသာဝကအား သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသ သံယောဇဉ် ၃-ပါးတို့သည် ပျောက်ကုန်၏။</p> <p>ထိုမှ နောက်၌ အဘိဇ္ဈာ၊ ဗျာပါဒတို့မှ လွတ်မြောက်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ကာမတို့မှ လည်းကောင်း၊ အကုသိုလ်တရားတို့မှ လည်းကောင်း ကင်းဆိတ်၍သာလျှင် ဝိတက်...<br> <br>စာမျက်နှာ-486 <hr> ဝိစာရနှင့်တကွဖြစ်သော ဆိတ်ငြိမ်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော ပီတိသုခရှိသော ပထမဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏။ ထိုအခါ၌ အရိယာသာဝကသည် အကယ်၍ သေငြားအံ့၊ ထိုသာဝကအား လူ့ပြည် ပြန်လာစေနိုင်သော သံယောဇဉ်မရှိပြီဟု မိန့်။</p> <h3>၄-ပရိသာသုတ်</h3> <p>ပရိသတ် ၃-မျိုးမှာ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော အဂ္ဂဝတီပရိသတ်၊ မညီညွတ်သော ဝဂ္ဂပရိသတ်၊ ညီညွတ်သော သမဂ္ဂပရိသတ် တို့တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော အဂ္ဂဝတီပရိသတ် ဟူသည် - ဤသာသနာတော်ဝယ် အကြင်ပရိသတ်၌ သီတင်းကြီးရဟန်းများသည် ပစ္စည်းများအောင် မကျင့်ကြ၊ သိက္ခာ ၃-ပါး လေးစားကြ၏။ အောက်သို့ သက်စေတတ်သော တရား၌ စွန့်ချအပ်သော လုံ့လရှိကြ၏။ ကင်းဆိတ်ခြင်း ၃-ပါး၌ ရှေ့သွားဖြစ်ကြ၏။ မရောက် မရ မျက်မှောက်မပြုရသေးသော ဈာန်မဂ်ဖိုလ်တရားသို့ ရောက်ရ မျက်မှောက်ပြုဖို့ရာ လုံ့လစိုက်ကြ၏။ နောင်လာနောင်သားများလည်း ထိုသီတင်းကြီးရဟန်းများ၏ အပြုအမူအတိုင်း လိုက်ကြသည်။ ဤပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>မညီညွတ်သော ဝဂ္ဂပရိသတ် ဟူသည် - မျက်မှောက်မျက်ကွယ် ငြင်းခုံလျက် ဆန့်ကျင်ဘက် ပြောကြား စကားများတတ်ကြသည့်ပြင် အချင်းချင်း နှုတ်လှန်ထိုး၍လည်း နေကြကုန်သော ရဟန်းများရှိသော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>ညီညွတ်သော သမဂ္ဂပရိသတ် ဟူသည် - ညီညွတ်ဝမ်းမြောက်ကြလျက် ဆန့်ကျင်ဘက်မပြော၊ နို့နှင့်ရေ ရောထားသလို ဖြစ်ကြ၍ အချင်းချင်း ချစ်သောမျက်စိတို့ဖြင့် ကောင်းစွာ ကြည့်ကြ နေထိုင်ကြသော ရဟန်းများရှိသော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>ညီညွတ်သော သမဂ္ဂပရိသတ် ဖြစ်သောအခါ၌ ရဟန်းများသည် ကောင်းမှုများစွာကို ဖြစ်စေကုန်၏။ ထိုအခါ၌ ရဟန်းများသည် စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်ကြောင်း ဝမ်းမြောက်ခြင်း မုဒိတာဖြင့် မြတ်သော နေခြင်းကို နေကုန်၏။ ဝမ်းမြောက်သူအား နှစ်သက်ခြင်း ပီတိဖြစ်၏။ နှစ်သက်သူ၏ ကိုယ်သည် ငြိမ်းချမ်း၏၊ ငြိမ်းချမ်းသော ကိုယ်ရှိသူသည် ချမ်းသာကို ခံစား၏၊ ချမ်းသာခြင်းရှိသူ၏စိတ်သည် တည်ကြည်၏။ တောင်ထိပ်၌ မိုးသည်းထန်စွာ ရွာလတ်သော် ထိုရေသည် နိမ့်ရာ နိမ့်ရာသို့ စီးဆင်း၍ တောင်ချောက် ပပ်ကြားကွဲ မြောင်းငယ်တို့ကို ပြည့်လျှံစေ၏။ ပြည့်လျှံပြီး အိုင်ငယ် အိုင်ကြီး၊ မြစ်ငယ် မြစ်ကြီးတို့ကို ပြည့်လျှံစေ၏။ ပြည့်လျှံပြီး မဟာသမုဒ္ဒရာတို့ကို ပြည့်လျှံစေကုန်၏။ ဤအတူသာလျှင် သမဂ္ဂပရိသတ်နှင့် စပ်၍ တည်ကြည်ခြင်း အကျိုးထိ သက်ရောက်ပုံ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-487 </p><hr> <h3>၅-ပဌမအာဇာနိယသုတ်</h3> <p>ဤလောက၌ အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော အာဇာနည်မြင်းကောင်းသည် မင်းအား လျောက်ပတ်၏၊ မင်း၏ အသုံးအဆောင်ဖြစ်၏။ မင်း၏အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းဟူ၍သာ ရေတွက်ခြင်းသို့ရောက်၏။ ဤအတူသာလျှင် အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် အဝေးမှယူဆောင်၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ ဧည့်သည်ဖို့ စီမံထားသောဝတ္ထုကိုလည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ တမလွန်ရှည်မြော် အလှူတော်ကို ခံထိုက်၏။ လက်အုပ်ချီခြင်းငှာထိုက်၏၊ သတ္တဝါများ၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံးလယ်မြေဖြစ်၏။</p> <p>ရဟန်း၏အဆင်း ဟူသည် သီလတည်းဟူသော ဂုဏ်အဆင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ ခွန်အား ဟူသည် အကုသိုလ်တရားများပယ်ဖို့ ကုသိုလ်တရားများ ပြည့်စုံစေဖို့ အားထုတ်ခြင်း စသော ဝီရိယအားနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ လျင်မြန်ခြင်း ဟူသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိသော သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်အလျင်ဖြင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>၆-၇- ဒုတိယ၊ တတိယ အာဇာနိယသုတ်များကိုလည်း အလားတူ ဟောတော်မူ၏။ အထူးမှာ ရဟန်း၏လျင်မြန်ခြင်းဟူရာ၌ ဒုတိယသုတ်ဝယ် အောက်မဂ် ၃-ပါး၊ အောက်ဖိုလ် ၃-ပါး လျင်မြန်ခြင်းများကိုယူရ၍ တတိယသုတ်ဝယ် အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်အလျင်ကို ယူရသည်။</p> <h3>၈-ပေါတ္ထကသုတ်</h3> <p>လျှော်မြှင်ပုဆိုးအသစ်သည် လည်းကောင်း၊ တပတ်ရစ်သည်လည်းကောင်း၊ ပုဆိုးဟောင်းသည်လည်းကောင်း အဆင်းမလှ၊ အတွေ့လည်းကြမ်းတမ်း၊ အဖိုးလည်းမတန်၊ ပုဆိုးဟောင်းကိုမူ လက်သုတ်ပုဝါသော်လည်း ပြုလုပ်ကြ၊ အမှိုက်ပုံ၌သော်လည်း စွန့်ပစ်ကြသည်။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် သီတင်းငယ်ဖြစ်သော ရဟန်းသည်လည်းကောင်း၊ သီတင်းလတ်သည်လည်းကောင်း၊ သီတင်းကြီးသည် လည်းကောင်း၊ သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်သူဖြစ်အံ့၊ ဤအဖြစ်ကား ရဟန်း၏ အဆင်းမလှခြင်းဖြစ်သည်၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုး အဆင်းမလှသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ထိုသီလမရှိသောရဟန်းအား ဆည်းကပ်လုပ်ကျွေး အတုလုပ်သူများအား ထိုဆည်းကပ်ခြင်းစသည် ကာလရှည်ကြာ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာဖြစ်၏။ ဤဆင်းရဲခြင်းသည် ရဟန်း၏အတွေ့ကြမ်းခြင်းဖြစ်သည်၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုး အတွေ့ကြမ်းသကဲ့သို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-488 <hr> ထိုရဟန်းခံယူသော ပစ္စည်း ၄-ဖြာ အလှူဒကာတို့၏ အလှူသည် ကြီးသောအာနိသင်မရှိ၊ ဤအလှူ အကျိုးမကြီးခြင်းသည် ရဟန်း၏ အဖိုးမတန်ခြင်းဖြစ်သည်၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုး အဖိုးမတန်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိသော သီတင်းကြီးရဟန်းသည် သံဃာ့အလယ်၌ စကားဆိုအံ့၊ ထိုသီတင်းကြီးရဟန်းကို ရဟန်းများက “မိုက်မဲမလိမ္မာသော သင်၏စကားဖြင့် အဘယ်အကျိုးရှိအံ့နည်း၊ သင်စင်လျက်လည်း စကားဆိုသင့်သည်ဟု မှတ်ထင်ဘိ၏” ဟူ၍ ပြောဆိုကြ၏။ အမှိုက်ပုံ၌ လျှော်မြှင်ပုဆိုးကို စွန့်ပစ်သကဲ့သို့ သံဃာက နှင်ထုတ်ကြောင်း သဘောရှိသောစကားကို ထိုသီလမရှိသော သီတင်းကြီးသည် အမျက်ထွက်ကာ နှလုံးမသာဘဲ မြွက်ဆို၏။</p> <p>ကာသိတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးသစ်သည် လည်းကောင်း၊ တပတ်ရစ် ပုဆိုးသည် လည်းကောင်း၊ ပုဆိုးဟောင်းသည် လည်းကောင်း အဆင်းလှ၏။ အတွေ့လည်းကောင်း၏၊ အဖိုးလည်းတန်၏၊ ပုဆိုးဟောင်းကို ရတနာထုပ်သော်လည်းပြုလုပ်၏၊ နံ့သာကြုတ်၌သော်လည်း ထည့်ကုန်၏၊ ဤအတူသာလျှင် သီတင်းငယ်၊ လတ်၊ ကြီး ရဟန်း၏သီလရှိ၍ ကောင်းသောသဘောရှိလျှင် အထက်ပါအတိုင်း အဆင်းလှ၊ အတွေ့ကောင်း၊ အဖိုးတန်ပုံကို သိအပ်သည်။</p> <p>ဤသဘောရှိသော သီတင်းကြီးရဟန်းသည် သံဃာ့အလယ်၌ စကားဆိုအံ့၊ ထိုသီတင်းကြီးကို ရဟန်းများက “အရှင်တို့၊ နည်းသောအသံရှိကြပါ၊ သီတင်းကြီးရဟန်းသည် သုတ်၊ အဘိဓမ္မာ၊ ဝိနည်းကို ရွတ်ဆိုနေ၏” ဟု ပြောဆိုကုန်၏။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ “ငါသည် ကာသိကတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးနှင့်တူစွာဖြစ်စေအံ့၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုးပမာ မဖြစ်စေအံ့” ဟု ကျင့်ရမည်၊ ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြဟု မိန့်။</p> <h3>၉-လောဏကပလ္လသုတ်</h3> <p>“ဤသတ္တဝါသည် ကံကိုပြုသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ထိုကံ၏အကျိုးကို ခံစားရ၏” ဟု တစုံတယောက်က ဆိုငြားအံ့၊ ဤဆိုတိုင်းဖြစ်သော် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မဖြစ်တော့ချေ၊ ကောင်းစွာဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုခွင့်မရှိတော့ချေ။ “ဤသတ္တဝါသည် ခံစားအပ်သောကံကိုပြုသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ထိုကံ၏အကျိုးကို ခံစားရ၏” ဟု တစုံတယောက်ကဆိုအံ့၊ ဤဆိုတိုင်းဖြစ်သော် အကျင့်မြတ်ကိုကျင့်သုံးမှု ဖြစ်နိုင်၏၊ ကောင်းစွာဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုခွင့်ရှိနိုင်၏။ (ဒုတိယစကား၌ “ခံစားအပ်သော” သာထူး)။<br> <br>စာမျက်နှာ-489 <hr> ဤလောက၌ အချို့သူပြုအပ်သော မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ထိုပြုသူကို ငရဲသို့ဆောင်၏။ အချို့သူပြုအပ်သော ထိုသဘောသာရှိသော (မျက်မှောက်ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော) မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှ မထင်၊ အကျိုးများစွာဘယ်မှာထင်ပါအံ့နည်း။ (ကံ ၂-ပါးတူလျက်ထူးခြားပုံ)။</p> <p>အဘယ်သို့ သဘောရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုအပ်သော မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ထိုပြုသူကို ငရဲသို့ ဆောင်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကာယဘာဝနာကိုလည်း မပွားများ၊ သီလ၊ စိတ်၊ ပညာကိုလည်း မပွားများ၊ ဂုဏ်အားဖြင့်ငယ်၏။ ဂုဏ်ငယ်သောအားဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ငယ်၏။ မကောင်းမှု အနည်းငယ်ဖြင့် ဆင်းရဲစွာ နေရ၏၊ ဤသဘောရှိသူ ပြုအပ်သော မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ထိုပြုသူကို ငရဲသို့ ဆောင်၏။</p> <p>အဘယ်သဘောရှိသူ ပြုအပ်သော ထိုသဘောသာရှိသော (မျက်မှောက်ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော) မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှမထင်၊ အကျိုးများစွာ ဘယ်မှာထင်ပါအံ့နည်းဟူသည် အဘယ်နည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာယဘာဝနာ၊ သီလ၊ စိတ်၊ ပညာကိုလည်း ပွားများ၏၊ ဂုဏ်အားဖြင့် မငယ်၊ ဂုဏ်ကြီးသော အားဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ကြီး၏၊ ရာဂ စသည်တို့ မရှိသဖြင့် နေရ၏။ ဤသဘောရှိသူပြုအပ်သော ထိုသဘောသာရှိသော (မျက်မှောက်ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော) မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှမထင်၊ အကျိုးများစွာ ဘယ်မှာထင်ပါအံ့နည်း။</p> <h3>ဤနေရာ၌ ပုစ္ဆာဝိဿဇ္ဇနာဖြင့် ဥပမာကို ဘုရားရှင်မိန့်ကြားသည်။</h3> <p>“ဆားခွက်ကို ရေနည်းသောခွက်၌ထည့်လျှင် ထိုအနည်းငယ်သောရေသည် ဆားခွက်ဖြင့် မသောက်နိုင်သော ဆားငန်ရေ ဖြစ်ရာအံ့လော” “ရေနည်းလှသဖြင့် ဆားငန်ရေ ဖြစ်ရာပါ၏” “ဆားခွက်ကို ဂင်္ဂါမြစ်၌ ထည့်လျှင် ဂင်္ဂါမြစ်သည် ဆားခွက်ဖြင့် မသောက်နိုင်သောဆားငန်ရေဖြစ်ရာအံ့လော” “ဂင်္ဂါမြစ်၌ ရေထုများသောကြောင့် ဆားငန်ရေ မဖြစ်နိုင်ပါ” ဟု ဘုရားရှင်အမေးကို ရဟန်းများဖြေလျှောက်သည်။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ကာယဘာဝနာစသည် မပွားများသူကို မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်ကပင် ငရဲသို့ဆောင်၍ ပွားများသူ ပြုအပ်သော ကံကား ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှမထင်၊ အကျိုးများစွာကား အဘယ်မှာ ထင်ပါအံ့နည်း။ (၁)</p> <p>ဤလောက၌ အချို့သူသည် အသပြာဝက်ဖြင့်လည်း ချုပ်နှောင်ခံရ၏၊ တသပြာဖြင့်လည်း၊ အသပြာ ၁၀၀-ဖြင့် လည်း ချုပ်နှောင် ခံရ၏၊ ကိုယ်ပိုင် ဥစ္စာနည်း၊ အသုံးအဆောင်နည်း၍ ဆင်းရဲသော သဘောရှိသူ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-490 <hr> အချို့သူ ချုပ်နှောင် မခံရ၊ များသောဥစ္စာ၊ အသုံးအဆောင် ရှိ၍ ကြွယ်ဝ ချမ်းသာသော သဘောရှိသူဖြစ်သောကြောင့်တည်း၊ ဤအတူသာလျှင် မပွားများသူကို ငရဲသို့ ဆောင်၍ ပွားများသူ လွတ်သည်။ (၂)</p> <p>ဤလောက၌ ဆိတ်ပိုင်ရှင်၊ ဆိတ်သတ်သမားအချို့သည် ဆိတ်သူခိုးအချို့ကို သတ်ရန်၊ ချုပ်ရန်၊ ဥစ္စာဆုံးရှုံးစေရန် အကြောင်းအားလျော်စွာ ပြုရန်စွမ်းနိုင်သည်၊ ဆိတ်ခိုးသူမှာ ဆင်းရဲသော သဘောရှိသူဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဆိတ်သူခိုးအချို့ကို သတ်ရန် စသည်မစွမ်းနိုင်၊ ကြွယ်ဝချမ်းသာသော သဘောရှိသူ၊ မင်းအမတ်ကြီး သော်လည်းဖြစ်သူ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။ စင်စစ်သော်ကား လက်အုပ်ချီလျက် “အရှင်၊ ဆိတ်ကိုဖြစ်စေ၊ ဆိတ်၏တန်ဖိုးကိုဖြစ်စေ အကျွန်ုပ်အား ပေးသနားပါ” ဟု ထိုသူခိုးကိုပင် တောင်းပန်ရ၏။ ဤအတူပင် မပွားများသူကို ငရဲသို့ ဆောင်၍ ပွားများသူ လွတ်သည် (၃)။</p> <p>ဒုတိယကံအဓိပ္ပာယ် - ပထမဇောသည် ဒိဋ္ဌဓမ္မမျက်မှောက်ကျိုးမပေးရလျှင် အဟောသိကံ၊ သတ္တမဇောသည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးမပေးရလျှင် အဟောသိကံ၊ အလယ်ဇော ၅-ချက်သည် သံသရာပြတ်လျှင် အဟောသိကံဖြစ်ရာ အကျိုးပေးလှည့်ရမည့်၊ ခံစားရမည့်ကံကို ယူရမည် ဆိုလိုသည်။ ပထမကံအတိုင်း ကံပြုသမျှ အကျိုးပေးရမည်ဆိုလျှင် မဂ်ကျင့်သုံးမှု အရာမရောက်တော့ပေ၊ မည်သည့်လောကီကံပြုထားထား မဂ်ဖြစ်ပါက ယင်းကံများ ပြတ်ရမည်၊ ထို့ကြောင့် (ခံစားအပ်သောကံ) ဟု ဒုတိယကံ၌ ဆိုထားသည်။</p> <p>ကာယဘာဝနာ မပွားများ - သံသရာလည်ဦးမည့် ပုထုဇဉ်ကို ပြအပ်သည်၊ ပွားများသူကား ရဟန္တာတည်း၊ ကာယဖြင့် ဣန္ဒြိယသံဝရသီလကို လည်းကောင်း၊ သီလဖြင့် ကြွင်းသီလ ၃-ပါးကို လည်းကောင်း ပြသည်။</p> <h3>၁၀-ပံသုဓောဝကသုတ်</h3> <p>မြေမှုန့်ဆေး ယောက်ျား၊ ယင်းယောက်ျား၏ တပည့်သည် ရွှေ၏ညစ်နွမ်းကြောင်း အကြမ်းစားမြေမှုန့်၊ သဲနှင့် ကျောက်စရစ်၊ အိုးခြမ်း အညစ်အကြေးများကို ကျင်ခွက်၌ လောင်းဆေး၊ အဖန်ဖန်နယ်ဆေးသည်၊ ပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော အလတ်စား ကျောက်စရစ်နုနှင့် သဲကြမ်းအညစ်အကြေးကို အဖန်ဖန်နယ်ဆေးသည်၊ ပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော အနုစားသဲနှင့် မြေမဲအညစ်အကြေးကို အဖန်ဖန်နယ်ဆေးသည်။</p> <p>ဆေးပြီးနောက် ကြွင်းကျန်သော ပကတိရွှေစစ်ကို ရွှေပန်းထိမ်သည်၊ သူ၏ တပည့်သည် မိုက်လုံး၌ ထည့်မှုတ်၊ အဖန်ဖန် ဖိမှုတ်သည်၊ မှုတ်ပြီးသော ထိုရွှေသည် အပြစ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-491 <hr> မကင်းသေး၍ မနူးညံ့၊ လက်ကောက်၊ နားတောင်း စသည်ပြု၍ မဖြစ်သေး၊ ပြိုးပြိုးပြက်ပြက် အရောင်လည်း မထွက်၊ ကြွပ်ဆတ်သော သဘောရှိ၏၊ အလုပ်ခွင်သို့ ကောင်းစွာ မရောက်နိုင်သေး။</p> <p>ထိုရွှေကို အဖန်ဖန် ဖိမှုတ်ပြန်မှ အပြစ်ကင်း နူးညံ့၍ လက်ကောက်စသည် ပြု၍ဖြစ်၊ အရောင်လည်း ထွက်၊ မကြွပ်ဆတ်တော့ဘဲ အလုပ်ခွင် ရောက်နိုင်သည်။ ထိုအချိန်မျိုးရှိသည်သာတည်း၊ ရွှေပြားဖြင့်ဖြစ်စေ၊ နားတောင်း၊ လည်ရွဲတန်ဆာ၊ ရွှေပန်းခိုင်ဖြင့်ဖြစ်စေ တစုံတခုသော တန်ဆာအထူးဖြင့် အလိုရှိလျှင် ထိုသူလိုရာ အကျိုးကိုလည်း ပြီးစေ၏။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် လွန်မြတ်သော သမထဝိပဿနာစိတ်ကို အဖန်ဖန် အားထုတ်သော ရဟန်းသည် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်ဟူသော ညစ်နွမ်းကြောင်း အကြမ်းစား ကိလေသာကို ပယ်ဖျောက် ကင်းကွာ နောင်ဖြစ်မလာစေပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသနှင့် စပ်သော အကြံအစည်ဟူသော အလတ်စား ကိလေသာများကို ပယ်ဖျောက် ကင်းကွာ နောင်ဖြစ်မလာစေ၊ ပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော ဆွေမျိုး၊ ဇနပုဒ်၊ မထီမဲ့မြင် မပြုစေလိုခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံအစည်ဟူသော အနုစား ကိလေသာများကို ပယ်ဖျောက်ကင်းကွာ နောင်ဖြစ်မလာစေ။</p> <p>ပြီးသော်လည်း တရားနှင့် စပ်သော အကြံအစည် ကျန်သေး၏။ ထိုသမာဓိသည် မငြိမ်သက် မမွန်မြတ်သေး၊ ငြိမ်းချမ်းစွာ မရအပ်သေး၊ သမာဓိ တစိုက်မတ်မတ်ဖြစ်မှုကို မရအပ်သေး၊ ပယောဂနှင့်တကွ ကိလေသာတို့ကို ဖိနှိပ်တားမြစ်၍ ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>အကြင်အခါ၌ ဝိပဿနာစိတ်သည် မိမိသန္တန်၌သာ တည်၏၊ ကောင်းစွာထိုင်၏၊ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းဖြစ်၏၊ ကောင်းသော အာရုံ၌ ထား၏။ ထိုသမာဓိ ငြိမ်သက် မွန်မြတ် ကိလေသာငြိမ်းခြင်း ဖြစ်ရ၏၊ စိတ်၏ လွတ်လပ်မှုကို ရ၏၊ ပယောဂနှင့်တကွ ကိလေသာတို့ကို ဖိနှိပ်တားမြစ်၍ ဖြစ်ပေါ်လာသည် မဟုတ်တော့၊ ထိုအခါမျိုး ရှိသည်သာတည်း။</p> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတစုံတခုကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုရန် စိတ်ကို ညွှတ်စေ၏။ (ရှေးဘဝ အကြောင်းနှင့် ယခုဘဝ အဘိညာဉ်၏ အခြေခံဈာန်စသော) အကြောင်းရှိလတ်သော် ထိုထိုအရာ၌ပင်လျှင် သက်သေထိုက်သည့်အဖြစ် ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ် စသည်သို့လည်း ရောက်၏။ အဘိညာဉ် ၅-ပါး မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-492 <hr> ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ် - တန်ခိုးအမျိုးမျိုး ဖန်ဆင်းနိုင်သည်၊ တယောက်တည်းက အများ၊ အများက တယောက် ဖြစ်နိုင်သည်၊ ကိုယ်ထင်ပြနိုင်၊ ဖျောက်နိုင်သည်။ နံရံ၊ တံတိုင်း၊ တောင်တဘက်သို့ ကောင်းကင်၌လို မထိဘဲ သွားနိုင်သည်၊ မြေ၌လည်း ရေမှာလို ငုပ်နိုင် ပေါ်နိုင်သည်၊ ရေ၌လည်း မြေမှာလို မကွဲစေဘဲ သွားနိုင်သည်၊ (ရေပေါ်သွားနိုင် လျှောက်နိုင်သည်။) ကောင်းကင်၌လည်း ငှက်လို တင်ပျဉ်ခွေ ပျံနိုင်သည်၊ တန်ခိုးကြီးသော လ၊ နေများကိုလည်း လက်ဖြင့် သုံးသပ် ဆုပ်ကိုင်နိုင်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်တိုင်အောင်လည်း ကိုယ်ကို စိတ်လိုတိုင်း ဖြစ်စေနိုင်သည်။</p> <p>ဒိဗ္ဗသောတ အဘိညာဉ် - လူနားကို လွန်သော နတ်နားနှင့် တူသော နားဖြင့် လူ၊ နတ် ၂-မျိုးလုံး၌ ဖြစ်သော အနီး၊ အဝေး ၂-မျိုးသော အသံများကို ကြားနိုင်သည်။</p> <p>စေတောပရိယ အဘိညာဉ် - သူတပါးတို့၏ စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြားသိနိုင်သည်၊ ရာဂစိတ်၊ ရာဂကင်းသောစိတ်၊ ဒေါသစိတ်၊ ဒေါသကင်းသောစိတ်၊ မောဟစိတ်၊ မောဟကင်းသောစိတ်၊ ကြုံ့သောစိတ်၊ ပြန့်သောစိတ်၊ မဟဂ္ဂုတ်စိတ်၊ မဟဂ္ဂုတ်မဟုတ်သောစိတ်၊ သာလွန်သော တရားရှိသောစိတ်၊ သာလွန်သော တရားမရှိသောစိတ်၊ တည်ကြည်သောစိတ်၊ မတည်ကြည်သောစိတ်၊ လွတ်မြောက်သောစိတ်၊ မလွတ်မြောက်သော စိတ်များကို သိနိုင်သည်၊ ပရစိတ္တဝိဇာနန အဘိညာဉ် ဟုလည်း ခေါ်။</p> <p>ပုဗ္ဗေနိဝါသအဘိညာဉ် - ရှေးဘဝများစွာကို အောက်မေ့နိုင်သည်၊ တဘဝ၊ ၂-ဘဝ၊ ဘဝရာထောင်၊ ဘဝသိန်း၊ ပျက်ကပ်များစွာ၊ ဖြစ်ကပ်များစွာ၊ ပျက်ကပ်ဖြစ်ကပ်များစွာတို့ကို အောက်မေ့နိုင်သည်။ ဘဝတခု၌ ဖြစ်သော မိမိ၏ အမည်၊ အနွယ်၊ အဆင်း၊ အစာ၊ ချမ်းသာ၊ ဆင်းရဲ၊ အသက်အပိုင်းအခြားကို လည်းကောင်း၊ ထိုဘဝမှ သေ၍ ဤဘဝ၌ ငါဖြစ်ခဲ့၏၊ ထိုဘဝ၌ မိမိ၏ အမည်၊ အနွယ် စသည်ကိုလည်းကောင်း၊ ထိုဒုတိယဘဝမှ သေ၍ ဤဘဝ၌ ငါဖြစ်ခဲ့၏၊ ထိုတတိယဘဝ၌ မိမိ၏ အမည်၊ အနွယ် စသည်ကို လည်းကောင်း အခြင်းအရာ အဖြစ်သနစ်နှင့်တကွ ဘဝများစွာ အောက်မေ့နိုင်သည်။</p> <p>ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ် - လူ့မျက်စိကို လွန်သော နတ်မျက်စိနှင့် တူသော မျက်စိဖြင့် သေဆဲ၊ ဖြစ်ဆဲ သတ္တဝါ၊ ယုတ်မြတ်၊ အဆင်းလှ မလှ သတ္တဝါ၊ ကောင်းသော လားရာ၊ မကောင်းသော လားရာရှိသော သတ္တဝါများကို မြင်နိုင်သည်၊ “ဤသတ္တဝါများကား ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ပြစ်မှုရှိကုန်၏၊ အရိယာများကို စွပ်စွဲကြ၊ အယူမှားကြပြီး အယူမှားဖြင့် ပြုသောကံရှိကြသဖြင့် သေ၍ ငရဲရောက်ကြ၏၊ ဤသတ္တဝါများကား ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ကောင်းမှုရှိကြ၊ အရိယာများကို မစွပ်စွဲကြ၊ အယူမှန်ကြပြီး အယူမှန်ဖြင့် ပြုသောကံ ရှိကြသဖြင့် သေ၍ နတ်ပြည်ရောက်ကြ၏” ဟု ကံအလျောက်ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကိုလည်း သိနိုင်သည်၊ နောင် အာသဝက္ခယဉာဏ် (အဘိညာဉ်) ကိုလည်း ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-493 </p><hr> <h3>၁၁-နိမိတ္တသုတ်</h3> <p>လွန်မြတ်သော သမထ ဝိပဿနာစိတ်ကို အဖန်ဖန် အားထုတ်သော ရဟန်းသည် သမာဓိ၊ ဝီရိယ၊ ဥပေက္ခာဟူသော အကြောင်း ၃-မျိုးကို ရံဖန်ရံခါ နှလုံးသွင်းအပ်ကုန်၏၊ သမာဓိအကြောင်းကိုသာ တဘက်သတ် နှလုံးသွင်းလျှင် ထိုသမထ ဝိပဿနာစိတ်သည် ပျင်းရိရာသော အကြောင်းရှိ၏။</p> <p>ဝီရိယအကြောင်းကိုသာ တဘက်သတ် နှလုံးသွင်းလျှင် ပျံ့လွင့်ရာသော အကြောင်းရှိ၏။ ဥပေက္ခာအကြောင်းကိုသာ တဘက်သတ် နှလုံးသွင်းလျှင် အာသဝေါကုန်ရန် ကောင်းစွာ မတည်ကြည်ရာသော အကြောင်းရှိ၏။ ရံခါသမာဓိ၊ ရံခါဝီရိယ၊ ရံခါ ဥပေက္ခာ ဟူသော အကြောင်းကို နှလုံးသွင်းမှ စိတ်သည် နူးညံ့ခြင်း၊ သင့်လျော်ခြင်း၊ ပြိုးပြိုးပြက် အရောင်ထွက်ခြင်းများသည် ဖြစ်၏၊ မပျက်စီးတော့ဘဲ အာသဝေါကုန်ရန် ကောင်းစွာ တည်ကြည်၏။</p> <p>ဥပမာသော်ကား ရွှေပန်းထိမ်သည်နှင့် ယင်း၏တပည့်သည် မီးကျီးဖိုကိုပြုပြီး ဖိုဝ မီးတိုက်လျက် ညှပ်ဖြင့် ရွှေကိုယူ၍ မီးကျီးဖိုဝ၌ မိုက်လုံးတွင် ထည့်ပြီးလျှင် ရံခါမှုတ်၏၊ ရံခါရေဆွတ်ဖျန်း၏၊ ရံခါ လျစ်လျူရှု၏၊ ထိုရွှေကို အစဉ်တစိုက် မှုတ်နေလျှင် ထိုရွှေသည် ပူလောင်ရာသော အကြောင်းရှိ၏၊ ထိုရွှေကို အစဉ်တစိုက် ရေဖျန်းနေလျှင် ကောင်းစွာ ရင့်ကျက်ခြင်းသို့ မရောက်ရာသော အကြောင်းရှိ၏။ ထိုရွှေကို ရံခါမှုတ်၊ ရံခါရေဖျန်း၊ ရံခါလျစ်လျူရှုမှ ထိုရွှေသည် နူးညံ့ခြင်း၊ ပြုရန် သင့်လျော်ခြင်း၊ ပြိုးပြိုးပြက် အရောင်ထွက်ခြင်းများသည် ဖြစ်၏၊ မပျက်စီးတော့ဘဲ အလုပ်ခွင်သို့ ကောင်းစွာရောက်၏။ ရွှေပြားဖြင့်ဖြစ်စေ၊ နားတောင်း၊ လည်ရွဲတန်ဆာ၊ ရွှေပန်းခိုင်ဖြင့်ဖြစ်စေ တစုံတခုသော တန်ဆာအထူးဖြင့် အလိုရှိလျှင် ထိုသူ၏ လိုရာကျိုးကိုလည်း ပြီးစေ၏။</p> <p>ဤအတူပင် လွန်မြတ်သော သမထဝိပဿနာစိတ်ကို အဖန်ဖန်အားထုတ်သော ရဟန်းသည် အကြောင်း ၃-မျိုးကို အထက်ဖော်ပြပါအတိုင်း ရံခါစီ နှလုံးသွင်းသဖြင့် နူးညံ့ခြင်းစသည်ဖြစ်ကာ မပျက်စီးတော့ဘဲ အာသဝေါတရားကုန်ရန် ကောင်းစွာ တည်ကြည်၏။</p> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတစုံတခုကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍ မျက်မှောက်ပြုရန် စိတ်ကိုညွှတ်စေ၏၊ ရှေးဘဝအကြောင်းနှင့် ယခုဘဝအဘိညာဉ်၏ အခြေခံဈာန်စသော အကြောင်း ရှိလတ်သော် ထိုထိုအရာ၌ပင် သက်သေထိုက်သည့်အဖြစ်၊ ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ် စသည်သို့လည်း ရောက်၏ဟု မိန့်ပြီး အထက်သုတ်အတိုင်း အဘိညာဉ် ၅-ပါးနှင့် အာသဝက္ခယဉာဏ်ကိုပါ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-494 </p><hr> <h3>၃-တတိယသုတ်</h3> <h3>၅၀ (၁၁) ၁-သမ္ဗောဓဝဂ်၊ ၁-ပုဗ္ဗေဝသမ္ဗောဓသုတ်</h3> <p>သစ္စာ ၄-ပါး ထိုးထွင်းမသိမီ ဘုရားလောင်းဖြစ်စဉ်ကပင် “လောက၌ သာယာဖွယ် သဘောသည် အဘယ်နည်း၊ အပြစ်သည် အဘယ်နည်း၊ ထွက်မြောက်ရာသည် အဘယ်နည်း” ဟူသောအကြံသည် ငါ့အား ဖြစ်ခဲ့၏၊ “လောကကိုစွဲ၍ ဖြစ်သော ချမ်းသာဝမ်းမြောက်ခြင်းသည် သာယာဖွယ်၊ မမြဲဆင်းရဲ ဖောက်ပြန်ခြင်း သဘောရှိသော လောကသည် အပြစ်၊ လောက၌ လိုလားတပ်မက်မှုကို ဖျောက်ပယ်ခြင်းသည် ထွက်မြောက်ရာပေတည်း” ဟူသောအကြံသည် ငါ့အား ဖြစ်ပြန်၏။</p> <p>ဤသို့ လောက၏ သာယာဖွယ်ကို သာယာဖွယ်အားဖြင့်၊ အပြစ်ကိုလည်း အပြစ်အားဖြင့်၊ ထွက်မြောက်ရာကိုလည်း ထွက်မြောက်ရာအားဖြင့် ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ပိုင်ပိုင်ကြီး မသိသေးသမျှကာလပတ်လုံး နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာနှင့် တကွသော နတ်လောက၊ ရဟန်း ပုဏ္ဏား၊ မင်း၊ လူများနှင့် တကွသော လူ့လောက၌ အတုမရှိသော သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိပြီဟု ငါဝန်မခံခဲ့၊ ဤသို့ လောက၏ သာယာဖွယ်စသည်ကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ပိုင်ပိုင်ကြီး သိသောအခါ၌မူကား နတ်လောက၊ လူလောက၌ သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိပြီဟု ငါဝန်ခံ၏၊ “ငါ၏ အရဟတ္တဖိုလ်သည် မပျက်စီးနိုင်ပြီ၊ ဤဘဝကား နောက်ဆုံးအတည်၊ ဘဝသစ်တဖန် မဖြစ်တော့ပြီ” ဟု ငါ့အား ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်အမြင်သည် ထင်ရှားဖြစ်ပြီဟု ရဟန်းတော်များအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ဘုရားအလောင်းဖြစ်စဉ်ကပင် သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ရအောင် အားထုတ်စဉ် တနည်း - ယင်းဉာဏ်ကို တပ်မက်တွယ်တာစဉ်၊ ဒီပင်္ကရာ ဘုရားခြေတော်ရင်း၌ တရား ၈-ပါးစုံ၍ ဘုရားဆုတောင်းခြင်း ပြည့်စုံသည်မှစပြီး သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ကပ်တွယ်တာကာ ယင်းဉာဏ်ရအောင် အားထုတ်မှု မလွှတ်ဘဲ လာတော့သည်၊ ထို့ကြောင့် ဗောဓိသတ္တ (ဘုရားလောင်း) ဟု ဆိုအပ်သည်။</p> <h3>၂-ပဌမအဿာဒသုတ်</h3> <p>ငါသည် လောက၏ သာယာဖွယ်ကို၊ အပြစ်ကို၊ လောကမှ ထွက်မြောက်ရာကို သုမေဓာဘဝမှ စ၍ ရှာဖွေလျက် ကျင်လည်ခဲ့ဖူး၏။ ယင်းသာယာဖွယ် စသည်ကို သိရပြီး လောက၌ ရှိရှိသမျှ သာယာဖွယ် စသည်ကို ဝိပဿနာမဂ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ မြင်ရပြီ၊ လောက၏ သာယာဖွယ် စသည်ကို သာယာဖွယ် စသည်အားဖြင့် ပိုင်ပိုင်ကြီး မသိရသေးခင် နတ်လောက၊ လူလောက၌ သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိပြီဟု ငါဝန်မခံခဲ့၊ ပိုင်ပိုင်ကြီး သိမှသာ ငါဝန်ခံ၏၊ ငါ၏ အရဟတ္တဖိုလ်သည် မပျက်စီးနိုင်ပြီ စသည်ဖြင့် ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်ဖြစ်ပုံ မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-495 </p><hr> <h3>၃-ဒုတိယအဿာဒသုတ်</h3> <p>လောက၌ အကယ်၍ ဤသာယာဖွယ် မရှိခဲ့လျှင် ဤသတ္တဝါများ မတပ်မက်ကြရာ၊ သာယာဖွယ်ရှိ၍သာ တပ်မက်ကြသည်၊ ဤအပြစ်မရှိခဲ့လျှင် မငြီးငွေ့ကြရာ၊ အပြစ်ရှိ၍သာ ငြီးငွေ့ကြ၏၊ ဤထွက်မြောက်ရာ မရှိခဲ့လျှင် ဤသတ္တဝါများ လောကမှ မထွက်မြောက်ကြရာ၊ ထွက်မြောက်ရာရှိ၍သာ ထွက်မြောက်ကြ၏၊ လောက၏ သာယာဖွယ် စသည်ကိုလည်း သာယာဖွယ် စသောအားဖြင့် ပိုင်ပိုင်ကြီး မသိရသေးခင် သတ္တဝါများသည် နတ်လောက၊ လူ့လောကမှ ထွက်မြောက်လိုကုန်၊ စပ်ယှက်လိုကုန်၊ ကင်းလွတ်လိုကုန်သည်ဖြစ်၍ ကိလေသာနှင့် ဝဋ်တို့၏ အပိုင်းအခြား မရှိခြင်းကို ပြုတတ်သော စိတ်ဖြင့် မနေကုန်၊ ပိုင်ပိုင်ကြီး သိမှသာ သတ္တဝါများသည် နတ်လောက၊ လူ့လောကမှ ထွက်မြောက်လိုကုန်သည်ဖြစ်၍ ကိလေသာနှင့် ဝဋ်တို့၏ အပိုင်းအခြား မရှိခြင်းကို ပြုတတ်သော စိတ်ဖြင့် နေကုန်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၄-သမဏဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>သမဏဗြာဟ္မဏအားလုံးသည် လောက၏ သာယာဖွယ် စသည်ကို သာယာဖွယ် စသည်အားဖြင့် ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိကြ၊ ထိုသူများကို သမဏတို့၌လည်း သမဏဟု မသမုတ်အပ်ကြ၊ ဗြာဟ္မဏတို့၌မူလည်း ဗြာဟ္မဏဟု မသမုတ်အပ်ကြ၊ ထိုအရှင်တို့သည် သမဏဖြစ်ကျိုး (အရိယမဂ်) ကို လည်းကောင်း၊ ဗြာဟ္မဏဖြစ်ကျိုး (အရိယဖိုလ်) ကို လည်းကောင်း ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ ရောက်မနေကြရ။ ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ သိကြသူများကိုသာ သမဏဗြာဟ္မဏ သမုတ်အပ်ကြပြီး ထိုအရှင်များသာ သမဏဖြစ်ကျိုး၊ ဗြာဟ္မဏဖြစ်ကျိုးကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ရောက်နေကြရသည်ဟု မိန့်။</p> <h3>၅-ဂုဏ္ဏသုတ်</h3> <p>သီချင်းဆိုခြင်းသည် အရိယာ၏ အဆုံးအမ၌ ငိုသည်မည်၍၊ ကခြင်းကား ရူးသွပ်သည်မည်သည်၊ အလွန်အကျွံ သွားပေါ်အောင် ပြင်းစွာ ရယ်ခြင်းသည် ကလေးများ ပြုအပ်သော အလုပ်မည်ခြင်းကြောင့် ဤသာသနာတော်ဝယ် သီချင်းဆိုခြင်း၊ ကခြင်း၌ အကြောင်းကို ပယ်သတ်ရမည်၊ တရားနှင့် စပ်သော အကြောင်းဖြင့် ဝမ်းသာသော သင်သူတော်ကောင်းတို့အား ပြုံးရုံသာ သင့်လျော်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဆဗ္ဗဂ္ဂီများ သောင်းကျန်းပုံ၊ သီချင်းဆို၊ က၊ ရယ်မောကြကာ လှည့်လည်သွားလာနေကြသဖြင့် ဘုရားရှင် ခေါ်တော်မူပြီး ဩဝါဒပေးခြင်းငှာ ဤသုတ်မိန့်၊ သွားဖျားပေါ်ရုံမျှ ပြုံးခြင်းသည် သင့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-496 </p><hr> <h3>၆-အတိတ္တိသုတ်</h3> <p>အိပ်ခြင်း၊ သေအရက်သောက်ခြင်း၊ မေထုန်ကျင့်ခြင်း ဟူသော တရား ၃-မျိုးကို မှီဝဲခြင်း၌ ရောင့်ရဲမှု မရှိဟု မိန့်။</p> <p>မှီဝဲခြင်း၌ ရောင့်ရဲမှုမရှိ ဘယ်ပုံမှီဝဲမှီဝဲ ကြိုက်သည်သာ၊ မရောင့်ရဲပါပေ၊ မဟာသမုဒ္ဒရာ၌ ရေသည် သူရာဖြစ်၍ သေသောက်ကြူးသည် ငါးဖြစ်ကာ ထိုသမုဒ္ဒရာ၌ သွားရာရာ အိပ်ရာရာ မရောင့်ရဲပါပေ။</p> <h3>၇-အရက္ခိတသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ထံ ရောက်လာသော အနာထပိဏ်သူဌေးအား ဘုရားရှင်က “ဒါယကာ၊ စိတ်ကို မစောင့်ရှောက်လျှင် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-ပါးလုံးကို စောင့်ရှောက်သည် မမည်၊ မစောင့်ရှောက်သူ၏ ကံ ၃-ပါးသည် ကိလေသာဖြင့် စိုစွတ်၏၊ စိုစွတ်သော ကံ ၃-ပါးသည် ဆွေးမြေ့၏၊ ဆွေးမြေ့သော ကံ ၃-ပါးရှိသူအား ကောင်းသော သေခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်။</p> <p>အထွတ်တပ်သော အိမ်ကို ကောင်းစွာ မိုးမထားလျှင် အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံကို စောင့်ရှောက်သည် မမည်၊ အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံသည် မိုးရေဖြင့် စိုစွတ်၏၊ အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံသည် ဆွေးမြေ့၏၊ ဤအတူပင် စိတ်ကို မစောင့်ရှောက်လျှင် အထက်ပါ အစဉ်အတိုင်း ဆွေးမြေ့ပြီး ကောင်းသော သေခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်။</p> <p>စိတ်ကို စောင့်ရှောက်လျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး စောင့်ရှောက်ရာ ရောက်ပြီး ကိလေသာဖြင့် မစိုစွတ် မဆွေးမြေ့ဘဲ ကောင်းသော သေခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်၊ အထွတ်တပ်သော အိမ်ကို ကောင်းစွာ မိုးထားလျှင် အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံ စောင့်ရှောက်ရာ ရောက်ပြီး မိုးရေဖြင့် မစိုစွတ် မဆွေးမြေ့၊ ဤအတူပင် စိတ်ကိုစောင့်ရှောက်လျှင် အထက်ပါအတိုင်း မဆွေးမြေ့ဘဲ ကောင်းသောသေခြင်း ကွယ်လွန်ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်” ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဗျာပန္နသုတ်</h3> <p>တခုသောနေရာ၌ ထိုင်နေသော အနာထပိဏ်သူဌေးအား ဘုရားရှင်က “ဒါယကာ၊ စိတ်ပျက်စီးလျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး ပျက်စီး၍ ကောင်းသောသေခြင်း မဖြစ်နိုင်၊ အထွတ်တပ်သော အိမ်ကို ကောင်းစွာမိုးမထားလျှင် အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံ ပျက်စီးသကဲ့သို့တည်း။ စိတ်မပျက်စီးလျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး မပျက်စီးသဖြင့် ကောင်းသောသေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်၊ အိမ်ကို ကောင်းစွာမိုးထားလျှင် အထွတ်စသည် မပျက်စီးသကဲ့သို့တည်း” ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-497 <hr> ၉-ပထမနိဒါနသုတ်</p> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ တို့တည်း။ လောဘသည် ပြုအပ်၊ လောဘကြောင့်ဖြစ်၊ လောဘလျှင် ဖြစ်ကြောင်းနိဒါန်းရှိ၊ လောဘလျှင် ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း သမုဒယရှိသောကံသည် အကုသိုလ်ကံမည်၏။ ထိုကံသည် အပြစ်ရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲကျိုးရှိသော တရားဖြစ်၏။ ထိုကံသည် ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သော ကံတပါးဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းဖြစ်၏၊ ထိုကံသည် ကံတို့၏ချုပ်ငြိမ်းရာမဖြစ်၊ ဒေါသ၊ မောဟ ဤအတူပင်တည်း။</p> <p>ဝဋ်ကင်းရန် နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟ တို့တည်း။ အလောဘသည် ပြုအပ်၊ အလောဘကြောင့်ဖြစ်၊ အလောဘလျှင် ဖြစ်ကြောင်းနိဒါန်းရှိ၊ အလောဘလျှင် ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း သမုဒယရှိသောကံသည် ကုသိုလ်မည်၏၊ ထိုကံသည် အပြစ်ရှိသောတရား၊ ချမ်းသာကျိုးရှိသော တရားဖြစ်၏၊ ထိုကံသည် ကံတို့၏ချုပ်ငြိမ်းရန်ဖြစ်၏၊ ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သော ကံတပါးဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းမဖြစ်၊ အဒေါသ၊ အမောဟ ဤအတူပင်တည်း။</p> <h3>၁၀-ဒုတိယနိဒါနသုတ်</h3> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ ပြင်းစွာသော တပ်မက်ခြင်း ဆန္ဒရာဂ၏ အကြောင်းဖြစ်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားများကိုစွဲ၍ အလိုဆန္ဒဖြစ်ခြင်းတည်း။ ဖြစ်ပုံမှာ ဆန္ဒရာဂ၏အကြောင်းဖြစ်ကုန်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားများကိုစွဲ၍ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကြံစည်သုံးသပ်၏၊ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကြံစည်သုံးသပ်သူအား အလိုဆန္ဒဖြစ်၏၊ အလိုဆန္ဒဖြစ်သူသည် ထိုဆန္ဒရာဂ၏ အကြောင်းဖြစ်ကုန်သောတရားတို့နှင့် ယှဉ်စပ်၏၊ စိတ်၏ပြင်းစွာ တပ်မက်ခြင်းကို သံယောဇဉ် နှောင်ကြိုးဟု ငါဆို၏။ (ကာလ ၃-ပါး၊ ၃-ဝါကျကို ပေါင်းထားသည်။)</p> <p>ဝဋ်ကင်းရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ ဆန္ဒရာဂ၏ အကြောင်းဖြစ်ကုန်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားတို့ကိုစွဲ၍ အလိုဆန္ဒမဖြစ်ခြင်းတည်း။ မဖြစ်ပုံမှာ ဆန္ဒရာဂ၏အကြောင်း ဖြစ်ကုန်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားတို့၏ နောင်ဖြစ်လတ္တံ့သော အကျိုးကို သိ၏၊ သိ၍ ထိုအကျိုးကို ပယ်စွန့်၏။ ထိုအကျိုးကို ပယ်စွန့်၍ စိတ်ဖြင့်ထိုးထွင်းသိပြီးလျှင် ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ မြင်သတည်း။ ဘုရားရှင်ကား ကာလ ၃-ပါး ခွဲ၍ ဟောကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-498 <hr> အယုတ်တရားများကို မပယ်ခြင်းကြောင့် အပါယ်လားရ ငရဲရောက်ရမည့်သူ ၃-မျိုးမှာ မမြတ်သောအကျင့် ကျင့်သူဖြစ်ပါလျက် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်၏ဟု ဝန်ခံသူ၊ အကျင့်မြတ်ကိုကျင့်သော စင်ကြယ်သူကို အခြေအမြစ်မရှိသော မမြတ်သောအကျင့်ဖြင့် စွပ်စွဲသူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အပြစ်မရှိဟု ဆိုလေ့ယူလေ့ရှိ၍ ထိုအယူဖြင့် ကာမဂုဏ်များ၌ သုံးဆောင်ခံစားသူများတည်း။</p> <h3>၂-ဒုလ္လဘသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ခြင်းကို ရခဲသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ မြတ်စွာဘုရား၊ ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသော ဓမ္မဝိနယကို ဟောကြားတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ သူ့ကျေးဇူးကိုသိ၍ သိသည့်အလျောက် သူ့ကျေးဇူးကို ထင်စွာပြလေ့ရှိသူ ကတညုတ ကတဝေဒီပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၃-အပ္ပမေယျသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ - နှိုင်းယှဉ်ရန်လွယ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ခက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>နှိုင်းယှဉ်ရန်လွယ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် စိတ်ပျံ့လွင့်၍ ကျူပင်ကဲ့သို့ အချည်းနှီးတက်ကြွလျက် လျှပ်ပေါ်ပြီး နှုတ်ကြမ်း၍ ပြန့်ကျဲသောစကားရှိကာ သတိလွတ်ကင်း ဆင်ခြင်ဉာဏ်မရှိ မတည်ကြည် တုန်လှုပ်သော စိတ်၊ ပေါ်လွင်သော ဣန္ဒြေရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>နှိုင်းယှဉ်ရန်ခက်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် စိတ်မပျံ့လွင့်၊ ကျူပင်ကဲ့သို့ အချည်းနှီး မတက်ကြွ၊ လျှပ်ပေါ်ခြင်းမရှိ၊ နှုတ်မကြမ်းတမ်း၊ ပြန့်ကျဲသောစကားမရှိ၊ သတိထင်ကာ ဆင်ခြင်ဉာဏ်ရှိ၍ တည်ကြည်သောစိတ်၊ စောင့်စည်းသော ဣန္ဒြေရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် ဤသာသနာတော်၌ ကိလေသာတို့မှ ကင်းဝေး၍ အာသဝေါကုန်ပြီးသော ရဟန်းတည်း။</p> <h3>၄-အာနေဉ္စသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ အချို့သူသည် ရူပသညာ (ရူပဈာန်၌ ဖြစ်သော သညာ) ကိုလွန်မြောက်ခြင်း၊ ပဋိဃသညာ (ပဉ္စဝိညာဏ်) တို့ ချုပ်ခြင်း၊ နာနတ္တသညာ (ပဋိဃသညာမှတပါး အမျိုးမျိုးသော ကာမာဝစရသညာ) တို့ကို နှလုံးမသွင်းခြင်းကြောင့် “ကောင်းကင်သည် အဆုံးမရှိ” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန် သို့ ရောက်၍နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-499 <hr> ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ ထိုဈာန်ဖြင့်လည်း နှစ်သက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ထိုဈာန်၌တည်၏၊ ထိုဈာန်ကိုပင် နှလုံးသွင်း၏၊ ထိုဈာန်ဖြင့် များစွာ နေလေ့ရှိ၏၊ ဈာန်မလျောဘဲ သေလွန်ခဲ့သော် အာကာသာနဉ္စာယတန ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ယင်းဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၂-သောင်းတည်း။ ထိုဘုံ၌ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အသက်ထက်ဆုံး တည်နေရ၍ အသက်ကုန်လျှင် ငရဲသို့လည်း လားတတ်၏၊ တိရစ္ဆာန်မျိုးသို့လည်း လားရ၏၊ ပြိတ္တာဘုံသို့လည်း လားရ၏။ (ငရဲစသည်တို့မှ မလွတ်သေးသောကြောင့် ပရိယာယ်တမျိုးဖြင့် သွားနိုင်ပုံကို မိန့်သည်၊ ယင်းဘုံမှ တိုက်ရိုက်အပါယ်မသွားနိုင်ပါ။)</p> <p>မြတ်စွာဘုရား၏တပည့် အောက်ဖလဋ္ဌာန်ပုဂ္ဂိုလ်သည်ကား အသက်ကုန်လျှင် ထိုဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ လားရာဂတိ၊ ဖြစ်ခြင်းပဋိသန္ဓေ၌ ပုထုဇဉ်၏ ဒုဂ္ဂတိသို့လားရခြင်း၊ အရိယာ၏ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရခြင်းသည်ပင် ပုထုဇဉ်နှင့် အရိယာ၏ အထူးတည်း၊ ဤသည်ပင် လွန်ကဲသော အားထုတ်ကြောင်းတည်း၊ ဤသည်ပင် ထူးခြားခြင်းတည်း။</p> <p>နောက်တမျိုးကား - အချို့သူသည် အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန် အားလုံးကို လွန်မြောက်၍ “ဝိညာဏ်သည် အဆုံးမရှိ” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန် သို့ ရောက်၍ နေ၏။<br> ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေလွန်ခဲ့သော် ဝိညာဏဉ္စာယတန ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ယင်းဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၄-သောင်းတည်း၊ ထိုဘုံ၌ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် (လ) ဤသည်ပင် ထူးခြားခြင်းတည်း။</p> <p>နောက်တမျိုးကား အချို့သူသည် ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန်အားလုံးကို လွန်မြောက်၍ “တစုံတခုမျှ မရှိ” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် အာကိဉ္စညာယတနဈာန် သို့ ရောက်၍ နေ၏။<br> ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေလွန်ခဲ့သော် အာကိဉ္စညာယတနဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင် အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ယင်းဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၆-သောင်းတည်း၊ ထိုဘုံ၌ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် (လ) ဤသည်ပင် ထူးခြားခြင်းတည်း၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်များတည်း။</p> <h3>၅-ဝိပ္ပတ္တိသမ္ပဒါသုတ်</h3> <p>ပျက်စီးခြင်း ၃-မျိုးမှာ သီလ၊ စိတ်၊ အယူ၏ ပျက်စီးခြင်းတို့တည်း။ သီလ၏ ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် ဤလောက၌ အချို့သူများ၏ အသက်ကိုသတ်၊ မပေးသည်ကိုယူ၊ ကာမတို့၌ မှားသောအားဖြင့်ကျင့်၊ မဟုတ်မမှန်ပြော၊ ကုန်းစကားတို့ကိုဆို၊ ကြမ်းတမ်းသော စကားတို့ကိုဆို၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုလေ့ရှိခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-500 <hr> စိတ်၏ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူများ၏ မက်မောမှုအဘိဇ္ဈာများခြင်း၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိခြင်းတို့တည်း။ အယူ၏ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူ၏ “ပေးလှူကျိုးမရှိ၊ ယဇ်ပူဇော်ကျိုးမရှိ၊ ဟုန်းပူဇော်ကျိုးမရှိ၊ ကောင်းမှု-မကောင်းမှုကျိုးမရှိ၊ ဤလောက၊ တပါးသောလောကမရှိ၊ မိဘမရှိ၊ သေပြီးတဖန် ပြန်ဖြစ်သောသတ္တဝါများမရှိ၊ ဤလောကကိုလည်းကောင်း၊ တပါးသောလောကကိုလည်းကောင်း ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍ မျက်မှောက်ပြုကာ ဟောကြားနိုင်ကြသော ညီညွတ်ကြ၍ အကျင့်ကောင်းရှိကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများ လောက၌ မရှိကြ” ဟု မှားသော အယူရှိခြင်း၊ ဖောက်ပြန်သောအမြင်ရှိခြင်းတည်း။</p> <p>သီလပျက်စီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ၊ စိတ်ပျက်စီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ၊ အယူပျက်စီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ သေလျှင် ငရဲ၌ ဖြစ်ရကုန်သည်သာ။</p> <p>ပြည့်စုံခြင်း ၃-မျိုးကို အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည်၊ သေလျှင် နတ်၌ ဖြစ်ရကုန်သည်သာ-မိန့်။</p> <h3>၆-အပဏ္ဏကသုတ်</h3> <p>ပျက်စီးခြင်း ၃-မျိုးမှာ သီလ၊ စိတ်၊ အယူ၏ ပျက်စီးခြင်းတို့တည်း၊ အထက်သုတ်အတိုင်းပင် ဟောတော်မူပြီး (အပြစ်ပြရာ၌) သေလျှင် ငရဲရောက်ရကုန်သည်၊ ၆-မျက်နှာရှိ အန်စာသည် အထက်သို့ ပစ်မြှောက်အပ်သော် ကျရာကျရာ မျက်နှာဖြင့်သာလျှင် ကောင်းစွာ ရပ်တန့်လျက် တည်သကဲ့သို့တည်းဟု လည်းကောင်း၊</p> <p>သမ္ပဒါ ၃-ပါးကိုလည်း အလားတူ ဟောတော်မူပြီး (အကျိုးကိုပြရာ၌) သေလျှင် နတ်၌ဖြစ်ကြရကုန်သည်၊ ၆-မျက်နှာရှိ အန်စာသည် (လ) တည်သကဲ့သို့တည်းဟု လည်းကောင်း ဥပမာတူကိုပင် ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၇-ကမ္မန္တသုတ်</h3> <p>ပျက်စီးခြင်း ၃-မျိုးမှာ အမှု၊ အသက်မွေးမှု၊ အယူ၏ ပျက်စီးခြင်းတို့တည်း။ အမှု၏ ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူ၏ အသက်ကိုသတ်၊ (လ) ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုလေ့ရှိခြင်းတည်း။ အသက်မွေးမှု၏ ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူ၏ မှားသော အသက်မွေးမှုရှိခြင်း၊ မှားသော အသက်မွေးမှုဖြင့် အသက်မွေးခြင်းတည်း။</p> <p>အယူ၏ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူ၏ “ပေးလှူကျိုးမရှိ၊ ယဇ်ပူဇော်ကျိုးမရှိ၊ (လ) ရဟန်းပုဏ္ဏားများ လောက၌ မရှိကြ” ဟု မှားသော အယူရှိခြင်း၊ ဖောက်ပြန်သော အမြင်ရှိခြင်းတည်း။</p> ပြည့်စုံခြင်း ၃-မျိုးကို အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည်။ <p>စာမျက်နှာ-501 </p><hr> <h3>၈-ပထမ သောဓေယျသုတ်</h3> <p>စင်ကြယ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒွါရတို့၌ စင်ကြယ်ခြင်းတို့တည်း။ ကာယဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - သူ့အသက် မသတ်၊ မပေးသည်ကို မယူ၊ ကာမတို့၌ မှားသောအားဖြင့် မကျင့်ခြင်းတည်း။</p> <p>ဝစီဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - မဟုတ်မမှန် မပြော၊ ကုန်းစကား မဆို၊ ကြမ်းတမ်းသော စကား မပြော၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို မဆိုခြင်းတည်း။</p> <p>မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - မက်မောခြင်း အဘိဇ္ဈာမများ၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ် မရှိ၊ အမြင်မှန်ရှိခြင်းတည်း။</p> <h3>၉-ဒုတိယသောဓေယျသုတ်</h3> <p>စင်ကြယ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ - ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်းတို့တည်း။ ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်းကို အထက်သုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူ၏။ (အထက်သုတ် ကာယ၌ မိစ္ဆာစာရရှောင်၊ ဤကာယ၌ အဗြဟ္မစရိယရှောင်သည်။)</p> <p>မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - ဤလောက၌ ရဟန်းသည် မိမိသန္တာန်၌ ထင်ရှားရှိသော ကာမဂုဏ်လိုလားမှု ကာမစ္ဆန္ဒကိုလည်း “ငါ့အတွင်းသန္တာန်၌ ကာမစ္ဆန္ဒရှိ၏” ဟု အပြားအားဖြင့် သိ၏၊ မရှိသော ကာမစ္ဆန္ဒကိုလည်း မရှိဟု သိ၏၊ မဖြစ်သေးသော ကာမစ္ဆန္ဒကိုလည်း သိ၏၊ ဖြစ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏၊ ပယ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ၏ နောင်တဖန် မဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>ပျက်စီးစေလိုမှု ဗျာပါဒ၊ ထိုင်းမှိုင်းမှု ထိနမိဒ္ဓ၊ ပျံ့လွင့်မှု နောင်တပူပန်မှု ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ၊ မဝေခွဲနိုင်မှု ဝိစိကိစ္ဆာတို့ကိုလည်း အထက်ကာမစ္ဆန္ဒနည်းတူ အပြားအားဖြင့် သိ၏။ ဤကား မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်းတည်း။ ဒွါရ ၃-ပါးလုံး စင်ကြယ်ခြင်းရှိ၍ အာသဝေါမရှိသော စင်ကြယ်သူကို မကောင်းမှု ဆေးလျှော်ပြီးသော စင်ကြယ်ခြင်းဂုဏ်ရှိသူဟု ဆိုအပ်ကုန်၏။</p> <h3>၁၀-မောနေယျသုတ်</h3> <p>ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ၃-မျိုးမှာ - ကာယဒွါရ၊ ဝစီဒွါရ၊ မနောဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ်တို့တည်း။<br> ကာယဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ဟူသည် - သူ့အသက် မသတ်၊ မပေးသည်ကို မယူ၊ မမြတ်သော မေထုန်မှု မပြုခြင်းတည်း။ ဝစီဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ဟူသည် -<br> <br>စာမျက်နှာ-502 <hr> မဟုတ်မမှန် မပြော၊ ကုန်းစကား မဆို၊ ကြမ်းတမ်းသော စကား မပြော၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို မဆိုခြင်းတည်း။ မနောဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ဟူသည် - ရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါမရှိသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် လွတ်မြောက်သော အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ ဤကား မနောဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ်တည်း။</p> <p>ဒွါရ ၃-ပါးလုံး ပညာရှိသည်ဖြစ်၍ အာသဝေါမရှိသော ပညာရှိ၍ မောနေယျဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူကို အကုသိုလ်အားလုံးကို ပယ်ခွာပြီး ပုဂ္ဂိုလ်ဟု ဆိုအပ်ကုန်၏။</p> <p>ကာယမောနေယျ (ကာယဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ်) မည်သည် - ကာယဒုစရိုက် ၃-ပါး ပယ်ခြင်း၊ ကာယသုစရိုက် ၃-ပါး ရှိခြင်း၊ ကာယလျှင် အာရုံရှိသော ဉာဏ်၊ ကာယကို ပိုင်းခြားသိခြင်း၊ ပိုင်းခြားသိသော ဉာဏ်နှင့်တကွသော မဂ်၊ ကာယ၌ ဆန္ဒရာဂကို ပယ်ခြင်း၊ ကာယသင်္ခါရ ချုပ်သော စတုတ္ထဈာန် သမာပတ်တည်း။ ဝစီမောနေယျ အတူပင်။</p> <p>အထူးကား ကာယ၌ စတုတ္ထဈာန် သမာပတ်၊ ဝစီမောနေယျကား - ဝစီသင်္ခါရ ချုပ်သော ဒုတိယဈာန် သမာပတ်၊ မနောမောနေယျကား - သညာဝေဒယိတနိရောဓ သမာပတ်တည်း။</p> <h3>(၁၃) ၃-ကုသိနာရဝဂ်၊ ၁-ကုသိနာရသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ကုသိနာရုံပြည် ဗဟိဟရဏ တောအုပ်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းများအား - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရွာနိဂုံး တခုခုကို မှီ၍ နေ၏။ ထိုရဟန်းကို သူကြွယ်၊ သူကြွယ်သားများ ချဉ်းကပ်၍ နက်ဖြန်အတွက် ဆွမ်းဖိတ်ရာ လက်ခံပြီး နောက်နေ့ ဖိတ်အိမ်သို့ ထိုရဟန်း ကြွရာ ဆွမ်းဒကာများက မွန်မြတ်သော ခဲ့ဖွယ်စားဖွယ်ဖြင့် ရောင့်ရဲတားမြစ်သည့် တိုင်အောင် လုပ်ကျွေး၏။</p> <p>ထိုရဟန်းအား “ဆွမ်းဒကာများ ပြုစုကျွေးမွေးမှုသည် ကောင်းလေစွ” ဟု အကြံဖြစ်ပြီး “နောင်အခါလည်း အလားတူ ကျွေးမွေးလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု အကြံဖြစ်ပြန်၏။ ထိုရဟန်းသည် ထိုဆွမ်းကို တပ်မက် မိန်းမောလျက် ငမ်းငမ်းတက်ဖြစ်၍ အပြစ်ကို မရှုဘဲ ထွက်မြောက်ကြောင်း ပညာမရှိဘဲ သုံးဆောင်၏။ ထိုရဟန်းသည် ထိုရွာနိဂုံး၌ ကာမဂုဏ်နှင့် စပ်သော၊ ပျက်စီးစေလိုခြင်းနှင့် စပ်သော၊ ညှဉ်းဆဲခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံကိုလည်း ကြံ၏။ ထိုရဟန်းအား ပေးလှူခြင်းသည် အကျိုးမကြီးဟု ငါဆို၏၊ အကြောင်းမှာ ရဟန်းသည် မေ့မေ့လျော့လျော့ နေသောကြောင့်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-503 <hr> ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရွာနိဂုံး တခုခုကို မှီ၍ နေ၏၊ (လ) လုပ်ကျွေး၏။ ထိုရဟန်းအား “ဆွမ်းဒကာများ ပြုစုလုပ်ကျွေးမှုသည် ကောင်းလေစွ” ဟု အကြံမဖြစ်၊ “နောင်အခါလည်း အလားတူ ကျွေးမွေးလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟုလည်း အကြံမဖြစ်၊ ထိုရဟန်းသည် ထိုဆွမ်းကို မတပ်မက်၊ မမိန်းမော၊ ငမ်းငမ်းတက် မဖြစ်မူ၍ အပြစ်ကို ရှုလေ့ရှိလျက် ထွက်မြောက်ကြောင်း ပညာရှိသည်ဖြစ်၍ သုံးဆောင်၏။ ထိုရဟန်းသည် ထိုရွာနိဂုံး၌ ကာမဂုဏ်မှ ထွက်မြောက်ကြောင်း အကြံ၊ မပျက်စီးစေလိုခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံ၊ မညှဉ်းဆဲခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံကို ကြံ၏။ ထိုရဟန်းအား ပေးလှူခြင်းသည် အကျိုးကြီး၏ဟူ၍ ငါဆို၏၊ အကြောင်းကား ရဟန်းသည် မမေ့မလျော့ နေခြင်းကြောင့်တည်းဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>၂-ဘဏ္ဍနသုတ်</h3> <p>မျက်မှောက်မျက်ကွယ် ငြင်းခုံလျက် ဆန့်ကျင်စကား ပြောကြားပြီး အချင်းချင်း နှုတ်လှန်ထိုးနေကြသော ရဟန်းများရှိရာ အရပ်သည် ငါဘုရားအား နှလုံးသွင်းရန်သော်မျှ ချမ်းမြေ့သော အရပ်မဟုတ်၊ သွားရန်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ် ရှိတော့အံ့နည်း။ အမှန်ပင် ထိုအရှင်တို့သည် နေက္ခမ္မဝိတက်၊ အဗျာပါဒဝိတက်၊ အဝိဟိံသဝိတက် ၃-မျိုးတို့ကို စွန့်လွှတ်ကြ၏၊ ကာမဝိတက်၊ ဗျာပါဒဝိတက်၊ ဝိဟိံသဝိတက် တရား ၃-မျိုးတို့ကို ကြိမ်ဖန်များစွာ ပြုကြ၏ဟု ဤအရာ၌ ငါဆုံးဖြတ်၏။</p> <p>ညီညွတ်ဝမ်းမြောက်ကြ၊ ငြင်းခုံခြင်း မရှိကြ၊ နို့နှင့် ရေရောစပ်ထားသကဲ့သို့ အချင်းချင်း ချစ်သော မျက်စိတို့ဖြင့် ကြည့်ရှုနေကြသော ရဟန်းများရှိရာ အရပ်သည် ငါ့အား သွားရန် ချမ်းမြေ့သော အရပ်ဖြစ်၏။ နှလုံးသွင်းရန်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရှိတော့အံ့နည်း။ အမှန်ပင် ထိုအရှင်တို့သည် ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသ ဝိတက် ဟူသော တရား ၃-မျိုးကို စွန့်လွှတ်ကြ၏၊ နေက္ခမ္မ၊ အဗျာပါဒ၊ အဝိဟိံသ ဝိတက်ဟူသော တရား ၃-မျိုးကို ကြိမ်ဖန်များစွာ ပြုကြ၏ဟု ဤအရာ၌ ငါဆုံးဖြတ်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၃-ဂေါတမက စေတိယသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ဝေသာလီပြည် ဂေါတမကစေတီ၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းများအား - ရဟန်းတို့၊ ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍သာ တရားကို ငါဟောကြား၏၊ မသိမူ၍ ငါဟောကြားသည်မဟုတ်။ အကြောင်းရှိသော တရားကိုသာ ငါဟောကြား၏၊ အကြောင်းမရှိသော တရားကို ငါဟောကြားသည်မဟုတ်။ ဆန့်ကျင်ဘက် ရာဂစသည်ကို ပယ်ခြင်း ပြာဋိဟာရှိသော တရားကိုသာ ငါဟောကြား၏။ ပြာဋိဟာမရှိသော တရားကို ငါဟောကြားသည်မဟုတ်။ ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍သာ တရားကို ဟောကြား၍ မသိမူ၍ မဟောကြားသော၊ အကြောင်းရှိသော တရားကိုသာ ဟောကြားသည်ဖြစ်၍ အကြောင်းမရှိ<br> <br>စာမျက်နှာ-504 <hr> သောတရားကို မဟောကြားသော၊ ဆန့်ကျင်ဘက် ရာဂစသည်ကို ပယ်ခြင်း ပြာဋိဟာရှိသော တရားကိုသာ ဟောကြား၍ ပြာဋိဟာမရှိသော တရားကို မဟောကြားသော ငါဘုရားသည် သွန်သင်ဆုံးမ၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင် မှန်စွာ သိတော်မူ၏။ တရားတော်သည် ကောင်းစွာဟောအပ်သော တရားတော်ဖြစ်၏။ သံဃာသည် ကောင်းစွာကျင့်တော်မူ၏ဟု သင်တို့ နှစ်သက်ထိုက်ပေသည်။ ဝမ်းမြောက်ထိုက် ရွှင်လန်းထိုက်ပေသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဤစကားကို မိန့်တော်မူ၏။ ရဟန်းများသည် ဘုရားရှင်၏ တရားတော်ကို ဝမ်းမြောက်စွာ လက်ခံကုန်၏။ ဤစကားဖြင့် တရားကို ဟောတော်မူလတ်သော် လောကဓာတ်တထောင် တုန်လှုပ်လေသတည်း။</p> <p>ဂေါတမကစေတီ - ဂေါတမက ဘီလူး၏ ဘုံဗိမာန်တည်း။ ပဌမဗောဓိ ဝါ ၂၀-ပတ်လုံး ဘုရားရှင်သည် စာပါလ၊ သာရန္ဒဒ၊ ဗဟုပုတ္တ၊ ဂေါတမက အမည်ရသော စေတီနတ်ကွန်းများ၌သာ ရံခါစီ အနေများသည်။</p> <p>ဤသုတ်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ္တိကား မူလပရိယာယသုတ် အတ္ထုပ္ပတ္တိကြောင့် ဟောတော်မူရသည်၊ ချဲ့ဦးအံ့ - ပုဏ္ဏားမျိုး ရဟန်းများစွာသည် မိမိသင်ယူထားသော ဘုရားစကားတော်ကိုမှီ၍ အဘိမာန်ဖြစ်ပွားကာ “ဘုရားဟောမှာ ငါတို့သိပြီးသားပါ” ဟု တရားနာမဏ္ဍပ် မသွားကြပေ။</p> <p>ရဟန်းများက ဘုရားလျှောက်ထားသဖြင့် ထိုပုဏ္ဏားမျိုး ရဟန်းများကို ခေါ်စေကာ နှုတ်ဝန်ခံချက်ယူ၍ မူလပရိယာယသုတ် ဟောတော်မူသည်။ ထိုရဟန်းများသည် ဒေသနာတော်၏ လာရာသွားရာကို မသိသဖြင့် “ငါ့တရားသည် ဝဋ်မှထုတ်ဆောင်၏” ဟု ဘုရားရှင်သည် သူ့နှုတ်တက်ရာကို ဟောကြားသည် ကြံနေကြရကား ထိုအကြံကို ဘုရားရှင် သိတော်မူ၍ ဤဂေါတမက စေတိယသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>လောကဓာတ်တထောင်လှုပ် - ၆-ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် မြေလှုပ်သည်၊ ဤလှုပ်ပုံမျိုး ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ ဖြစ်ဖူး၏။ ချဲ့ဦးအံ့ - ဘုရားလောင်းသည် တောင်မျက်နှာဖြင့် ဗောဓိမဏ္ဍိုင်သို့ တက်သည်ရှိသော် တောင်အရပ်သည် အဝီစိရောက်၊ မြောက်အရပ်သည် ဘဝဂ်ထိသကဲ့သို့ ဖြစ်ရသည်၊ ကြွင်းအရပ် ၃-မျက်နှာလည်း ထို့အတူပင် ဖြစ်သည်၊ ဗောဓိပင်သည်လည်း တကြိမ် အောက်အဝီစိရောက်၊ တကြိမ် ဘဝဂ်ထိသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-505 </p><hr> <h3>၄-ဘရဏ္ဍုကာလာမသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ကောသလတိုင်း ဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူရာ ကပိလဝတ်ပြည် ရောက်လာစဉ် ကြားသိ၍ ရောက်လာသော မဟာနာမ် သာကီဝင်မင်းအား ဘုရားရှင်က ကပိလဝတ်ပြည်တွင် ယနေ့တညဉ့်တာမျှ တည်းခိုရန် လျော်သောနေရာကို ရှာခိုင်းသည်။</p> <p>မဟာနာမ်သည် ကပိလဝတ်တပြည်လုံး အနှံ့ရှာပါသော်လည်း လျော်သောနေရာကို မတွေ့သဖြင့် ဘုရားထံပြန်လာပြီး “နေရာမရှိပါ၊ သို့ရာတွင် ဘုရားရှင်၏ သီတင်းသုံးဖော်ဖြစ်ခဲ့ဖူးသော ဘရဏ္ဍုကာလာမရသေ့၏ သင်္ခမ်းကျောင်း၌ ယနေ့တညဉ့် သီတင်းသုံးနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “သွား၊ နေရာခင်းချေ” ဟု မိန့်လိုက်သည်။ ထိုသင်္ခမ်းကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဟာနာမ်အား “ဘုရားရှင် ပင်ပန်းတော်မူ၏၊ နက်ဖြန်မှ ဆည်းကပ်တော့မည်” ကြံကာ ရှိခိုးပြန်သွားသည်။ ထိုညဉ့် လွန်မြောက်၍ ရောက်လာသော မဟာနာမ်အား ဘုရားရှင်က “မဟာနာမ်၊ ဤလောက၌ ထင်ရှားရှိသော ဆရာ ၃-မျိုးမှာ -</p> <p>၁။ အချို့ဆရာသည် ကာမတို့ကို လွန်မြောက်ခြင်း ရူပါဝစရဈာန်ကိုသာ ပညတ်နိုင်၏၊ ရုပ်တို့ကို လွန်မြောက်ခြင်း အရူပါဝစရဈာန်ကို လည်းကောင်း၊ ဝေဒနာကို လွန်မြောက်ခြင်း နိဗ္ဗာန်ကို လည်းကောင်း မပညတ်နိုင်။</p> <p>၂။ အချို့ဆရာကား ကာမနှင့် ရုပ်တို့ကို လွန်မြောက်ခြင်းတို့ကို ပညတ်နိုင်၏၊ ဝေဒနာတို့ကို လွန်မြောက်ခြင်းကိုကား မပညတ်နိုင်။</p> <p>၃။ အချို့ဆရာကမူ ကာမ၊ ရုပ်၊ ဝေဒနာ ၃-ပါးလုံးတို့ကို လွန်မြောက်ခြင်းကို ပညတ်နိုင်၏။ ထိုဆရာ ၃-မျိုးတို့၏ ပြီးဆုံးရာဂတိသည် တူသလော၊ ကွဲပြားသလော” ဟု မိန့်တော်မူရာ ဘရဏ္ဍုကာလာမ ရသေ့က မဟာနာမ်အား “တူ၏” ဟု လျှောက်ခိုင်းသည်၊ ဘုရားရှင်က မဟာနာမ်ကို “ကွဲပြားပါ၏” ဟု လျှောက်ခိုင်းသည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် လည်းကောင်း၊ ၃-ကြိမ်မြောက် လည်းကောင်း ရသေ့က မဟာနာမ်ကို အတူလျှောက်ခိုင်း၍ ဘုရားရှင်က ကွဲပြားကြောင်း လျှောက်ခိုင်းသည်။ ထိုအခါ ရသေ့အား “တန်ခိုးကြီးသော မဟာနာမ်၏ ရှေ့မှောက်၌ ရဟန်းဂေါတမသည် ၃-ကြိမ်တိုင်တိုင် ငါ့ကို မောင်းမဲ၏၊ ငါသည် ကပိလဝတ်ပြည်မှ ထွက်သွားမှကောင်းမည်” ဟု ကြံကာ ရသေ့သည် တဖန်ပြန်မလာသော ခွဲခြင်းဖြင့် ကပိလဝတ်ပြည်မှ ခွာသွားလေသတည်း။</p> <p>လျော်သောနေရာရှာမရ - ရသေ့ကား သာကီဝင်တို့၏ အစားကောင်းကိုစားကာ သွားလာနေသည်၊ ငါဘုရားရောက်လျှင် ဓမ္မဒေသနာတခု ဖြစ်မည်ဟု သိတော်မူသဖြင့် အခြားနေရာရှာမရအောင် ဘုရားရှင် ဓိဋ္ဌာန်ထား၍တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-506 </p><hr> <h3>၅-ဟတ္ထကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိ ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဟတ္ထကနတ်သားသည် ညဉ့်ဦးယံလွန်ပြီးသော သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ အလွန်နှစ်လိုဖွယ် အဆင်းရှိသည်ဖြစ်၍ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်လုံးကို ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါဖြင့် ထွန်းလင်းစေပြီးလျှင် ဘုရားထံတော် ချဉ်းကပ်လျက် ရှေ့တော်၌ ရပ်တည်မည်ဟု ရည်ရွယ်သော်လည်း နစ်မြုပ်၍သာ သွား၏။ မရပ်စွမ်းနိုင်၊ ထောပတ်ဆီကို သဲထဲ၌ လောင်းအပ်သော် စိမ့်ဝင်နစ်မြုပ်သွားသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က နတ်သားအား ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အတ္တဘောကို ဖန်ဆင်းဖို့ မိန့်ကြားမှ ဖန်ဆင်းပြီး ရှိခိုးနေစဉ် “ရှေးလူဖြစ်စဉ်က လေ့လာထားသော ပရိယတ်တရားတို့ကို ယခု နတ်ဖြစ်သောအခါ၌ လေ့လာသေး၏လော” ဟု မေးတော်မူသည်။</p> <p>“ရှေးလူဖြစ်စဉ်က လေ့လာပြီး ပရိယတ်တို့ကို ယခု နတ်ဖြစ်သောအခါ၌လည်း လေ့လာအပ်ပါကုန်၏၊ ရှေးလူဘဝက မလေ့လာရသေးသော တရားများကိုလည်း ယခု လေ့လာပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် ယခုအခါ၌ ရဟန်းယောက်ျား၊ မိန်းမ၊ ဥပါသကာယောက်ျား၊ ဥပါသိကာမိန်းမ၊ တိတ္ထိ၊ တိတ္ထိတပည့်များနှင့် ရောနှောသီတင်းသုံးတော်မူသကဲ့သို့ တပည့်တော်လည်း နတ်သားများနှင့် ရောနေရပါသည် - ‘ဟတ္ထကနတ်သားထံ တရားနာကုန်အံ့’ ဟု အချက်ပေးမှ နတ်သားများလည်း ရောက်လာကြပါ၏။</p> <p>တပည့်တော်သည် မြတ်စွာဘုရားအား ဖူးမြော်ခြင်း၊ သူတော်ကောင်းတရား နာကြားခြင်း၊ သံဃာလုပ်ကျွေးခြင်းဟူသော ဤတရား ၃-မျိုး၌ မရောင့်ရဲ မဆုတ်နစ်ဘဲ သေခဲ့ရပါသည်” ဟု လျှောက်ထားသည်။ ၁၀-ပါးဟူသော အဓိသီလကို ကျင့်သုံးလျက် သူတော်ကောင်းတရား နာကြားခြင်း၌ မွေ့လျော်၍ တရား ၃-မျိုး၌ ရောင့်ရဲတင်းတိမ်ခြင်း မရှိသော ဟတ္ထကသည် အဝိဟာ ဗြဟ္မာ့ဘုံသို့ ရောက်လေသတည်း။</p> <h3>၆-ကဋုဝိယသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဗာရာဏသီပြည် ဣသိပတန မိဂဒါဝုန်တော၌ သီတင်းသုံး၍ နံနက်ပိုင်း ဗာရာဏသီပြည်သို့ ဆွမ်းခံကြွတော်မူစဉ် သာယာဖွယ် ဈာန်ချမ်းသာ ဆိတ်သုဉ်းသော ပြင်ပကာမဂုဏ်ကို သာယာသော၊ သတိလွတ်၍ ဆင်ခြင်မှုမရှိ၊ မတည်သော စိတ်ရှိကာ ပေါ်လွင်သော ဣန္ဒြေရှိသော ရဟန်းတပါးကို မြင်တော်မူ၍ “ရဟန်း၊ သင်သည် မိမိကိုယ်ကို ထွေးအန်ဖတ် မပြုလင့်၊ ထွေးအန်ဖတ်ပြုသည်ဖြစ်၍ သားစိမ်းနံ့ဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-507 <hr> စိုစွတ်သော သင့်ကို ယင်ကောင်များသည် မကျရောက် မနှိပ်စက်ရာသော အကြောင်းမရှိချေ” ဟု မိန့်တော်မူရာ ထိုရဟန်း သံဝေဂဖြစ်သွား၏။ သောတာပန်လည်း ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်လည်း ဆွမ်းခံကြွ ဘုဉ်းပေးပြီး ပြန်ကြွလာခဲ့သော် ရဟန်းများကို ထိုနံနက်က တွေ့ခဲ့သော ရဟန်းအကြောင်းနှင့် ဟောခဲ့သော ဩဝါဒကို ပြန်လည်မိန့်ကြားသည်တွင် ရဟန်းများ၏ အမေးအရ - ထွေးအန်ဖတ် ဟူသည် အဘိဇ္ဈာ၊ သားစိမ်းနံ့ ဟူသည် ဗျာပါဒ၊ ယင်ကောင်တို့ ဟူသည် အကုသိုလ် ဝိတက်တို့တည်း။ မိမိကိုယ်ကို ထွေးအန်ဖတ်ပြုသည်ဖြစ်၍ သားစိမ်းနံ့စွတ်စိုသူကို ယင်ကောင်များ မကျရောက် မနှိပ်စက်ရာသော အကြောင်းမရှိချေဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>စက္ခု၊ သောတ ၂-ဒွါရ၌ မလုံခြုံဘဲ ဣန္ဒြေမစောင့်သူအား ရာဂကိုမှီသော မိစ္ဆာဝိတက် ယင်ကောင်များ ကျရောက်ကုန်လတ္တံ့။ ထွေးအန်ဖတ်ဖြစ်၍ သားစိမ်းနံ့ဖြင့် စိုစွတ်နေသော ရဟန်းတို့သည် နိဗ္ဗာန်မှ ဝေး၏၊ ပင်ပန်းဖို့သာရှိ၏။ ပညာမဲ့ လူမိုက်သည် ရွာ၌သော်လည်းကောင်း၊ တော၌သော်လည်းကောင်း၊ မိမိ၏စိတ် ငြိမ်းချမ်းမှုမရဘဲ ယင်ကောင်များ ဝိုင်းလျက် လှည့်လည်ရ၏။ သီလနှင့် ပြည့်စုံ၍ ပညာဖြင့် ငြိမ်းအေးခြင်း၌ မွေ့လျော်သူများသည် ယင်ကောင်များကို ဖျက်ဆီးလျက် ငြိမ်းအေးကြသည်ဖြစ်၍ ချမ်းသာစွာ အိပ်ကြရ၏။</p> <h3>၇-ပဌမအနုရုဒ္ဓသုတ်</h3> <p>အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ဘုရားထံတော် ချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား “တပည့်တော်သည် လူ့မျက်စိကို လွန်၍ နတ်မျက်စိနှင့် တူသော မျက်စိဖြင့် သေပြီးနောက် ငရဲရောက်နေရသော မာတုဂါမကို အများအားဖြင့် မြင်ရပါ၏၊ အဘယ်တရားများနှင့် ပြည့်စုံသော မာတုဂါမသည် ငရဲရောက်ရပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ - “အနုရုဒ္ဓါ၊ ဤလောက၌ မာတုဂါမသည် နံနက်အခါ ဝန်တိုမှု အညစ်အကြေး ထကြွသောင်းကျန်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏။ မွန်းတည့်အခါ သူတပါးစည်းစိမ်ကို ငြူစူခြင်း ဣဿာတရား ထကြွသောင်းကျန်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏၊ ညချမ်းအခါ ကာမရာဂ ထကြွသောင်းကျန်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏။ ဤတရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော မာတုဂါမသည် သေလျှင် ငရဲရောက်ရသည်” ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဒုတိယအနုရုဒ္ဓသုတ်</h3> <p>အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ချဉ်းကပ်၍ နှုတ်ဆက်စကား ပြောကြားနေထိုင်လျက် “ငါ့ရှင်၊ အကျွန်ုပ်သည် ဒိဗ္ဗစက္ခုဖြင့် လောကဓာတ်တထောင်ကို မြင်နိုင်<br> <br>စာမျက်နှာ-508 <hr> ပါ၏၊ မတွန့်မဆုတ် လုံ့လကို အားထုတ်ပါ၏၊ မေ့လျော့ခြင်း မရှိ၊ သတိသည် ထင်ပါ၏၊ ကိုယ်သည် မပူပန်၊ ငြိမ်းအေးပါ၏၊ စိတ်သည် အာရုံတခုတည်း ရှိသည်ဖြစ်၍ ကောင်းစွာ တည်ပါ၏။ သို့ပါလျက် ကျွန်ုပ်၏ စိတ်သည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတရားတို့မှ မလွတ်ကင်းသေးပါ” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>“ငါ့ရှင် အနုရုဒ္ဓါ၊ ‘ငါသည် ဒိဗ္ဗစက္ခုဖြင့် လောကဓာတ်တထောင်ကို မြင်နိုင်၏’ ဟု အကြံဖြစ်ခြင်းသည်ပင် သင့်အား မာန ဖြစ်နေ၏။ ‘ငါသည် မတွန့်မဆုတ် လုံ့လကို အားထုတ်နေ၏၊ မေ့လျော့ခြင်း မရှိ၊ သတိသည် ထင်ပါ၏၊ ကိုယ်သည် မပူပန် ငြိမ်းအေး၏၊ စိတ်သည် အာရုံတခုတည်း ရှိသည်ဖြစ်၍ တည်ကြည်၏’ ဟု အကြံဖြစ်ခြင်းသည်ပင် သင့်အား ပျံ့လွင့်ခြင်း ဥဒ္ဓစ္စ ဖြစ်နေ၏။ သို့ပါလျက် ‘ငါ၏ စိတ်သည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတရားတို့မှ မလွတ်ကင်းသေးပါ’ ဟု အကြံဖြစ်ခြင်းသည်ပင် သင့်အား တွေးတောမှု သံသယ ကုက္ကုစ္စ ဖြစ်နေ၏။ တော်ပါပြီ၊ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ဤတရား ၃-မျိုးကို ပယ်စွန့်၍ နှလုံးမသွင်းမူ၍ အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ဓာတ်သို့ စိတ်ကို ပို့ဆောင်ပါလော့” ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာက မိန့်ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>နောက်ပိုင်းတွင် ထိုအမိန့်အတိုင်း ပြင်းစွာ အားထုတ်လျက် နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်အပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသည်ရှိသော် ကောင်းစွာပင် လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်သို့ ဝင်ကြသော အမျိုးသားများ လိုလားအပ်သော အရဟတ္တဖိုလ် မကြာမီရကာ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ရဟန္တာတို့တွင် တပါးအပါအဝင် ဖြစ်လေသတည်း။</p> <h3>၉-ပဋိစ္ဆန္နသုတ်</h3> <p>လျှို့လျှို့ဝှက်ဝှက် ရွက်ဆောင်ကြ၍ ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း မရွက်ဆောင်ကြသော ၃-မျိုးမှာ - မာတုဂါမသည် လျှို့ဝှက်စွာ ရွက်ဆောင်၏၊ ပွင့်လင်းစွာ မရွက်ဆောင်။ ပုဏ္ဏားများသည် ဗေဒင်တို့ကို လျှို့ဝှက်စွာ ရွက်ဆောင်ကြ၏၊ ပွင့်လင်းစွာ မရွက်ဆောင်။ မှားသော အယူသည် လျှို့ဝှက်စွာ ရွက်ဆောင်၏၊ ပွင့်လင်းစွာ မရွက်ဆောင်။</p> <p>ပွင့်လင်းသော်သာ တင့်တယ်ကြ၍ လျှို့ဝှက်လျှင် မတင့်တယ်ကြသော ၃-မျိုးမှာ - လဝန်းသည် လည်းကောင်း၊ နေဝန်းသည် လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားသည့် တရားတော်သည် လည်းကောင်း ပွင့်လင်းသော်သာ တင့်တယ်၏၊ ဖုံးကွယ်သော် မတင့်တယ်၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>ပွင့်လင်းသော်သာ တင့်တယ်၏ ဟူရာ၌ ပွင့်လင်းမှု ၄-မျိုးမှာ -<br> ၁။ တဘက်သာ ပွင့်လင်းမှု - ရဟန်း၊ ရဟန်းမ တဘက်စီသာ ဆိုင်သော သိက္ခာပုဒ်။<br> ၂။ ၂-ဘက်လုံး ပွင့်လင်းမှု - ရဟန်း၊ ရဟန်းမ ၂-ဦးလုံးဆိုင်သော သိက္ခာပုဒ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-509 <hr> ၃။ မိမိဘက်သာ ပွင့်လင်းမှု - ရအပ်သော တရားဂုဏ်ကျေးဇူး။<br> ၄။ အကျိုးအားလုံးရှိသော ပွင့်လင်းမှု - ပိဋက ၃-ပုံ ဘုရားစကားတော်တည်း။</p> <h3>၁၀-လေခသုတ်</h3> <p>ကျောက်ထွင်းအက္ခရာ၊ မြေရေးအက္ခရာ၊ ရေရေးအက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် -</p> <p>၁။ ကျောက်၌ ရေးထွင်းထားသော အက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - အချို့သူသည် အစဉ်မပြတ် အမျက်ထွက်တတ်၏၊ ထိုအမျက်သည်လည်း အရှည်ကိန်းအောင်းနေ၏။ ကျောက်ထွင်းအက္ခရာသည် လေ၊ ရေကြောင့် လျင်စွာ မပျက်စီးသကဲ့သို့ အမျက်အရှည် ကိန်းအောင်းနေသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>၂။ မြေ၌ ရေးခြစ်အပ်သော အက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - အစဉ်မပြတ် အမျက်ထွက်တတ်သော်လည်း ထိုအမျက်သည် အရှည်ကိန်းအောင်းမနေ။ မြေ၌ ရေးခြစ်အပ်သော အက္ခရာသည် လေ၊ ရေကြောင့် လျင်စွာ ပျက်စီးသကဲ့သို့ အမျက်အရှည် ကိန်းအောင်းမနေသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>၃။ ရေ၌ ရေးသားအပ်သော အက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ရုန့်ရင်းကြမ်းကြုတ်သော စကား၊ မနှစ်သက်ဖွယ်စကားဖြင့် ဆိုအပ်သော်လည်း ဆက်စပ်နှီးနှောသည်သာ၊ သဘောတူသည်သာတည်း။ ရေ၌ ရေးသားအပ်သော အက္ခရာသည် လျင်စွာ ကင်းပျောက်လွယ်သကဲ့သို့ မနှစ်သက်ဖွယ် စကားဆိုသော်လည်း သဘောထားမတင်းမာသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <h3>(၁၄) ၄-ယောဓာဇီဝဝဂ်၊ ၁-ယောဓာဇီဝသုတ်</h3> <p>အဝေး၌လည်း မြားကို ကျရောက်စေနိုင်ခြင်း၊ မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်ခြင်း၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကိုလည်း ဖောက်ထွင်းစေနိုင်ခြင်း ဟူသော အင်္ဂါ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော စစ်သူရဲကောင်းသည် မင်းအား ထိုက်၍ မင်းအသုံးတော်ခံ ဖြစ်၏၊ မင်း၏ လက်ရုံးဟူ၍သာ ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>ဤအတူပင် သာသနာတော်၌ အဝေး၌လည်း ကျရောက်စေနိုင်၊ မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကိုလည်း ဖောက်ထွင်းစေနိုင်သော ဤအင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဝေးမှ ယူဆောင်၍မူလည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏။ (လ) အပေါင်း ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေသဖွယ် ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-510 <hr> အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် အဝေး၌ ကျရောက်စေနိုင် သနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန်လည်းဖြစ်၊ အတွင်း၊ အပလည်းဖြစ်၊ ကြမ်း၊ နု လည်းဖြစ်၊ ယုတ်၊ မြတ်လည်းဖြစ်၊ ဝေး၊ နီး လည်းဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကို “ဤရုပ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ်မဟုတ်” ဟု ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ဝိပဿနာမဂ်ပညာဖြင့် ရှု၏။</p> <p>အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော (အထက်အတိုင်း) ဝေဒနာအားလုံးကို၊<br> အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော သညာအားလုံးကို၊<br> အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော သင်္ခါရအားလုံးကို၊<br> အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော ဝိညာဉ်အားလုံးကို “ဤဝိညာဉ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ်မဟုတ်” ဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း ဝိပဿနာမဂ်ပညာဖြင့် ရှု၏။ ဤသို့ အဝေး၌ ကျရောက်စေနိုင်၏။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင် သနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် “ဤကား ဆင်းရဲတည်း” စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏။ ဤသို့ မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်၏။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်ထွင်းစေနိုင် သနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ကြီးစွာသော အဝိဇ္ဇာအစုကို ဖောက်ထွင်းစေနိုင်၏။ ဤသို့ ဖောက်ထွင်းစေနိုင်သတည်း။</p> <p>အဝေး၌ မြားကို ကျရောက်စေနိုင်ခြင်း - ရေ၌ ၇-ဥသဘ၊ ကုန်း၌ ၈-ဥသဘ၊ အလွန် ၉-ဥသဘ ရောက်နိုင်သည်။ ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း၏ စစ်သူရဲသည် ၉-ဥသဘ မြားကျစေနိုင်၍ ပစ္ဆိမဘဝ ဘုရားလောင်းကား တယူဇနာမျှ ကျစေနိုင်သည်။</p> <p>ကိုယ်ထည်ကြီးကို ဖောက်ထွင်းစေနိုင်ခြင်း - တစပ်တည်း ပျဉ်ချပ်တရာကို လည်းကောင်း၊ ကျွဲရေ ၁၀၀၊ သံပြားထု လက် ၈-သစ်၊ ပိတောက်ပျဉ် လက် ၄-သစ်၊ ရေတဖန် ပျဉ်ထုတထွာ၊ အလျားလိုက် ကောက်ရိုးတလှည်းကိုလည်း ဖောက်နိုင်သည်။</p> <h3>၂-ပရိသာသုတ်</h3> <p>ပရိသတ် ၃-မျိုးမှာ - ဆုံးမခက်သဖြင့် မမေးမူ၍ ဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်၊ ဆုံးမလွယ်သဖြင့် မေး၍ ဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်၊ ပမာဏကိုသိ၍ ဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-511 </p><hr> <h3>၃-မိတ္တသုတ်</h3> <p>မှီဝဲထိုက်သော အဆွေခင်ပွန်းကောင်း ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၃-မျိုးမှာ - ပေးနိုင်ခဲသည်ကို ပေးခြင်း၊ ပြုနိုင်ခဲသည်ကို ပြုခြင်း၊ သည်းခံနိုင်ခဲသည်ကို သည်းခံခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၄-ဥပ္ပါဒါသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ ဘုရားရှင်များ ပွင့်သည်ဖြစ်စေ၊ မပွင့်သည်ဖြစ်စေ ထိုအနိစ္စဓာတ်သည် သဘောအားဖြင့် တည်သည်၏အဖြစ်၊ သဘောအားဖြင့် မြဲသည်၏အဖြစ်ဖြင့် တည်နေသည်သာတည်း။ သင်္ခါရအားလုံးတို့သည် မမြဲကြ၊ ထိုသဘောတရားကို ဘုရားရှင်သည် ဉာဏ်ဖြင့် ထိုးထွင်း၍ သက်ဝင်၍သိ၏။ သိပြီး၍ သင်္ခါရအားလုံးသည် မမြဲကြဟု ညွှန်ပြ ဟောကြား ပညတ်တော်မူ၏။ ဉာဏ်၌ထား၍ ဖွင့်ပြဝေဖန် ပေါ်လွင်အောင် ပြုတော်မူ၏။</p> <p>ဘုရားရှင်များ ပွင့်သည်ဖြစ်စေ ထိုဒုက္ခဓာတ်သည် သင်္ခါရအားလုံးသည် ဆင်းရဲကြ၏။ ထိုသဘောတရားကို... သင်္ခါရအားလုံးသည် ဆင်းရဲကြ၏ဟု ညွှန်ပြ ပေါ်လွင်အောင် ပြုတော်မူ၏။</p> <p>ဘုရားရှင်များ ပွင့်သည်ဖြစ်စေ... ထိုအနတ္တဓာတ်သည်... တရားအားလုံးသည် အလိုသို့ မလိုက်ကြ။ ထိုသဘောတရားကို... တရားအားလုံးသည် အလိုသို့ မလိုက်ကြ (အနတ္တဖြစ်ကုန်၏) ဟု ညွှန်ပြ... ပေါ်လွင်အောင် ပြုတော်မူ၏ဟု မိန့်။</p> <p>သင်္ခါရအားလုံး - ဘုံ ၄-ပါး၌ဖြစ်သော တရားအားလုံးယူ။ ဖြစ်၍မရှိခြင်းဟူသော အနက်သဘောကြောင့် အနိစ္စ၊ ဖြစ်ပျက် ၂-တန် နှိပ်စက်ဒဏ်ကြောင့် ဒုက္ခ၊ အလိုမလိုက် အကြိုက်မပါသောကြောင့် အနတ္တ ဟု သိလေ။</p> <h3>၅-ကေသကမ္ဗလသုတ်</h3> <p>ချည်မျှင်ဖြင့် ရက်အပ်ကုန်သော အဝတ်ဟူသမျှတွင် လူဆံခြည်မျှင်ဖြင့် ရက်ထားသော ကမ္ဗလာကို အညံ့ဆုံးအဝတ်ဟု ဆိုထိုက်၏။ ဆံခြည်မျှင် ကမ္ဗလာသည် အေးချိန်အေး၍ ပူချိန်ပူ၏။ အဆင်းမလှ၊ အနံ့မကောင်း၊ အတွေ့မကောင်းပေ။ ဤအတူသာလျှင် များစွာကုန်သော သမဏ၊ ဗြာဟ္မဏတို့၏ အယူဝါဒဟူသမျှတွင် မက္ခလိဂေါသာလ၏ အယူဝါဒကို အယုတ်ညံ့ဆုံးဟူ၍ ဆိုထိုက်၏။</p> <p>မဂ်ဖိုလ်မှ အချည်းနှီးဖြစ်သော ယောက်ျား၊ မက္ခလိဂေါသာလသည် “ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံ မရှိ၊ ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံကို ပြုခြင်းမရှိ၊ အားထုတ်သော ဝီရိယမရှိ”<br> <br>စာမျက်နှာ-512 <hr> ဟု ဆိုလေ့ရှိ၏၊ ဤသို့ ယူလေ့ရှိ၏။ ပွင့်ပြီးသော ဘုရားရှင်တို့သည် လည်းကောင်း၊ ပွင့်လတ္တံ့သော ဘုရားရှင်တို့သည် လည်းကောင်း၊ ပွင့်ဆဲဖြစ်သော ငါဘုရားသည် လည်းကောင်း “ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံ ရှိ၏၊ ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံကို ပြုခြင်းရှိ၏၊ အားထုတ်သော ဝီရိယရှိ၏” ဟု ဟောတော်မူခဲ့ကြသည်၊ ဟောတော်မူကြလတ္တံ့၊ ဟောတော်မူ၏။ မက္ခလိဂေါသာလသည် ပွင့်ပြီး ပွင့်လတ္တံ့ ဘုရားရှင်များကို လည်းကောင်း၊ ငါဘုရားကို လည်းကောင်း “ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံ မရှိ” စသည်ဖြင့် တားမြစ်၏။</p> <p>မြစ်ဆုံမြစ်ဝ၌ ထောင်ထားသော မြှုးသည် ငါးများစွာတို့၏ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲရန် ပျက်စီးရန် ဖြစ်သကဲ့သို့၊ လူထောင်မြှုးပမာ လောက၌ ဖြစ်လာသော မက္ခလိဂေါသာလသည် သတ္တဝါများစွာတို့၏ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲရန် ပျက်စီးရန်ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၆-၇-သမ္ပဒါသုတ်၊ ဝုဒ္ဓိသုတ်</h3> <p>ပြည့်စုံခြင်း ၃-မျိုးမှာ - သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ ပညာ၏ ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။ ကြီးပွားခြင်း ၃-မျိုးမှာလည်း ယင်း ၃-ပါးပင်တည်း။</p> <h3>၈-အဿခဠုကသုတ်</h3> <p>မြင်းငယ် ၃-မျိုးမှာ - ဤလောက၌ အချို့မြင်းငယ်သည် လျင်မြန်ခြင်းနှင့်သာ ပြည့်စုံ၍ အဆင်း လုံးရပ် မပြည့်စုံ၊ အချို့ကား ၂-မျိုးပြည့်စုံ၊ အချို့ကား ၃-မျိုးလုံး ပြည့်စုံသည်၊ ယောက်ျားငယ် ၃-မျိုးမှာလည်း ဤအတူပင်တည်း။</p> <p>၁။ အဘယ်သို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်ခြင်းနှင့်သာ ပြည့်စုံ၍ အဆင်းလုံးရပ်နှင့် မပြည့်စုံသနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် “ဤကား ဆင်းရဲတည်း” စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိ၏။ ဤသိခြင်းကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ဉာဏ်ဟူသော လျင်မြန်ခြင်း ဟု ငါဆို၏။ အချင်းချင်း ပိုင်းခြားအပ်သော ဓမ္မ၌ လည်းကောင်း၊ ဝိနယ၌ လည်းကောင်း ပြဿနာ မေးအပ်သော် တွန့်ဆုတ်၏၊ မဖြေဆိုနိုင်။ ဤမဖြေဆိုနိုင်ခြင်းကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ဂုဏ်ဟူသော အဆင်းမရှိ ဟု ငါဆို၏။ ဆွမ်းစသော ပစ္စည်း ၄-ပါး မရ၊ ဤမရခြင်းကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ အလုံးအရပ်မရှိ ဟု ငါဆို၏။ ဤသို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်မှု ပြည့်စုံ၍ အဆင်းလုံးရပ် မပြည့်စုံ။</p> <p>၂။ အဘယ်သို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်မှု၊ အဆင်း ပြည့်စုံ၍ လုံးရပ် မပြည့်စုံသနည်း - ရဟန်းသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိ၏။ ဤသိခြင်းကို ဉာဏ်လျင်မြန်ခြင်းဟု ငါဆို၏။ ပြဿနာကို ဖြေဆိုနိုင်၏။ ဤဖြေဆိုနိုင်ခြင်းကို ဂုဏ်အဆင်းဟု ငါဆို၏။ ပစ္စည်း ၄-ပါးကိုကား မရ၊ မရခြင်းကို လုံးရပ်မရှိခြင်းဟု ငါဆို၏။ ဤသို့ ယောက်ျားငယ်သည် ၂-မျိုး ပြည့်စုံ၍ နောက်တမျိုး မပြည့်စုံ။</p> <p>စာမျက်နှာ-513 <hr> ၃။ အဘယ်သို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်မှု၊ အဆင်း၊ လုံးရပ်နှင့် ပြည့်စုံသနည်း - ရဟန်းသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိ၏။ ဤကို ဉာဏ်လျင်မြန်ခြင်းဟု လည်းကောင်း၊ ပြဿနာကို ဖြေဆိုနိုင်၏၊ ဤကို ဂုဏ်အဆင်းဟု လည်းကောင်း၊ ပစ္စည်း ၄-ပါးကိုလည်း ရ၏၊ ဤကို လုံးရပ်ဟု လည်းကောင်း ငါဆို၏။ ဤသို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် ၃-မျိုးလုံး ပြည့်စုံသည်။</p> <h3>၉-အဿပရဿသုတ်</h3> <p>မြင်းတို့၌ လွန်ကဲသောမြင်း ၃-မျိုး၊ လူတို့၌ လွန်ကဲသော ယောက်ျား ၃-မျိုးကို အထက်သုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူသည်။ အဖွင့်အထူးမှာ -</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် လူတို့၌ လွန်ကဲသော ယောက်ျားသည် လျင်မြန်မှုသာရှိ၍ အဆင်း လုံးရပ် မပြည့်စုံသနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါးတို့၏ အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ခြင်းကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ်ပဋိသန္ဓေနေ၍ ထိုဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရ၏။ ထိုဘုံမှ ပြန်လည်ခြင်းသဘောမရှိ။ ဤသည်ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ လျင်မြန်ခြင်း ဟု ငါဆို၏။ (ဓမ္မဝိနယကို မဖြေဆိုနိုင်သူ၏ အဆင်းမလှခြင်း၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး မရသူ၏ လုံးရပ်မရှိခြင်းများနှင့် ကြွင်း ၂-ဦးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။) ဤသုတ်၌ အောက်မဂ် ၃-ခု၊ အောက်ဖိုလ် ၃-ခုကို ဟောသည်။</p> <h3>၁၀-အဿာဇာနီယသုတ်</h3> <p>အာဇာနည်မြင်းကောင်း ၃-မျိုး၊ အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်း ၃-မျိုးကို အထက်သုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူသည်။ လျင်မြန်မှု၌သာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော ကိလေသာမှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ ဤသည်ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ လျင်မြန်ခြင်း ဟု ငါဆို၏ဟု အရဟတ္တဖိုလ်ကို ယူ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၁-ပထမ မောရနိဝါပသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဥဒေါင်းတို့ကို အစာပေးရာ မောရနိဝါပ ပရိဗိုဇ်တို့ အရံ၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် ရဟန်းများအား ခေါ်တော်မူပြီး “ရဟန္တာတို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သီလဂုဏ်၊ သမာဓိဂုဏ်၊ ပညာဂုဏ် ဤတရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် စင်စစ် ပြီးဆုံးခြင်းရှိ၏၊ စင်စစ် ယောဂ ၄-ပါးဖြင့် ဘေးမရှိ၊ စင်စစ် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံး၏၊ စင်စစ် အဆုံးရှိ၏၊ နတ်လူတို့ထက် မြတ်၏” ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-514 </p><hr> <h3>၁၂-၁၃-ဒုတိယ - တတိယ မောရနိဝါပသုတ်</h3> <p>ဒုတိယသုတ်၌ တန်ခိုးပြာဋိဟာ - ဣဒ္ဓိပါဋိဟာရိယ၊ အတပ်ဟောခြင်းပြာဋိဟာ - အာဒေသနာပါဋိဟာရိယ၊ ဆုံးမခြင်းပြာဋိဟာ - အနုသာသနီပါဋိဟာရိယ ၃-ပါးတို့ကို လည်းကောင်း၊ တတိယသုတ်၌ မှန်ကန်သောအယူ ဝိပဿနာဉာဏ်၊ မှန်ကန်သောအသိ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ မှန်ကန်သော လွတ်မြောက်ခြင်း - အရဟတ္တဖိုလ်ဉာဏ် ၃-ပါးတို့ကို လည်းကောင်း “စင်စစ် ပြီးဆုံးခြင်းရှိ၏” စသည်ဖြင့် ဂုဏ်ကျေးဇူးအတူထား၍ ဟောတော်မူ၏။</p> <h3>(၁၅) ၅-မင်္ဂလဝဂ်၊ ၁-အကုသလသုတ်</h3> <p>အကုသိုလ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ဟူသော တရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲ၌ ချထားအပ်၏။</p> <h3>၂-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>အပြစ်ရှိသော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏။ အပြစ်မရှိသော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <h3>၃-ဝိသမသုတ်</h3> <p>မညီညွတ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏။ ညီညွတ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <h3>၄-အသုစိသုတ်</h3> <p>မစင်ကြယ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... ငဲ၌ ဖြစ်ရ၏။ စင်ကြယ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <h3>၅-ခတသုတ်</h3> <p>အကုသိုလ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသော မိုက်မဲမလိမ္မာသော သူယုတ်သည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ်လည်း ရှိ၏။ ပညာရှိသူများလည်း ကဲ့ရဲ့အပ်၏၊ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏။</p> <p>ကုသိုလ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် မတူးဖြို မဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ်လည်းမရှိ၊ ပညာရှိများလည်း မကဲ့ရဲ့အပ်၊ ကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-515 </p><hr> <h3>၆-၇-၈-ဒုတိယ တတိယ စတုတ္ထခတသုတ်</h3> <p>အပြစ်ရှိသော၊ မညီညွတ်သော၊ မစင်ကြယ်သော ကာယကံ စသည်ရှိလျှင် သူယုတ်၊ အပြစ်မရှိသော၊ ညီညွတ်သော၊ စင်ကြယ်သော ကာယကံ စသည်ရှိလျှင် လူလိမ္မာဟု အမှတ် ၂-ခတသုတ်အတိုင်း အပြည့်အစုံ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၉-ဝန္ဒနာသုတ်</h3> <p>ရှိခိုးခြင်း ၃-မျိုးမှာ ကိုယ်ဖြင့်၊ နှုတ်ဖြင့်၊ စိတ်ဖြင့် ရှိခိုးခြင်းတည်း။</p> <h3>၁၀-ပုဗ္ဗဏှသုတ်</h3> <p>နံနက်ခင်း၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်ဖြင့် အကျင့်ကောင်း ကျင့်သူများအား ကောင်းသော နံနက်ခင်း၊ နေ့လယ်ခင်း၌ ကျင့်သူများအား ကောင်းသော နေ့လယ်ခင်း၊ ညချမ်းအခါ၌ ကျင့်သူများအား ကောင်းသော ညချမ်းအခါ ဖြစ်ပေ၏ဟု မိန့်။</p> <p>(သုစရိုက်နှင့် ပြည့်စုံသောနေ့သည်) ကောင်းသောနက္ခတ်၊ ကောင်းသောမင်္ဂလာ၊ ကောင်းသော မိုးသောက်လည်း မည်၏။ အိပ်ရာမှ အထကောင်း၊ ခဏကောင်း၊ မုဟုတ်ကောင်းလည်း မည်၏။ (သုစရိုက်နှင့် ပြည့်စုံသည့်အခါဝယ်) အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်လေ့ရှိသူတို့၌ ပေးလှူခြင်းသည်လည်း ကောင်းစွာပူဇော်ခြင်းမည်၏။</p> <p>(သုစရိုက်နှင့် ပြည့်စုံသောနေ့) ၌ ကာယကံ၊ ဝစီကံ၊ မနောကံသည် ပွားစီးသောကံ မည်၏။ ပွားစီးသော ထိုကံတို့ကို ဆောက်တည်သည်မည်၏။ ပွားစီးသော ထိုကံတို့ကို ပြုပြီးက ပွားစီးသော အကျိုးတို့ကို ရကုန်၏။ အကျိုးရသော ထိုသူများသည် ဆွေမျိုးအားလုံးတို့နှင့်တကွ ဘုရားသာသနာတော်၌ ချမ်းသာစည်ကားကြသည်ဖြစ်၍ ရောဂါမရှိ ချမ်းသာခြင်းတို့ ဖြစ်ကြစေကုန်သတည်း။</p> <h3>(၁၆) ၆-အစေလကဝဂ်</h3> <p>အကျင့် ၃-မျိုးမှာ - မြဲမြံစွာယူသော အကျင့်၊ မိမိကိုယ်ကို လောင်မြိုက်စေတတ်သော အကျင့်၊ အလယ်အလတ်ဖြစ်သော အကျင့်တို့တည်း။ မြဲမြံစွာယူသော အကျင့် ဟူသည် “ကာမဂုဏ်တို့၌ အပြစ်မရှိ” ဟု ဆိုလေ့ ယူလေ့ရှိကာ ကာမဂုဏ်တို့၌ သုံးဆောင်ခံစားခြင်းသို့ ရောက်သူ၏ အကျင့်တည်း။</p> <p>မိမိကိုယ်ကို လောင်မြိုက်စေတတ်သော အကျင့် ဟူသည် - အဝတ်မဝတ်ဘဲနေ၊ လွှတ်လပ်စွာကျင့်၊ လက်ဖြင့်မစင်ကိုသုတ်၊ လာပါဆိုသူ၏ ဆွမ်းကို မခံ၊ ရပ်ပါဦးဆိုသူ၏ ဆွမ်းကို မခံ၊ မိမိမရောက်မီ ယူလာသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ရည်စူး၍ ပြုသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ဖိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-516 <hr> သော ဆွမ်းကို မခံ၊ အိုးဝမှ ကော်လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ တောင်းဝမှ ကော်လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ တံခါးခုံခြားလောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ တုတ်ခြား လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ကျည်ပွေ့ခြား လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ၂-ယောက် စားနေစဉ် ထလောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိန်းမ လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ နို့တိုက်ဆဲ မိန်းမလောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ယောက်ျားနှင့် နှီးနှောနေသော မိန်းမ၏ ဆွမ်းကို မခံ၊ ဆော်ဩစုပေါင်း၍ လောင်းသော ဆွမ်း... ခွေးမျှော်နေရာမှ ဆွမ်း... ယင်အုံ့နေရာမှ ဆွမ်းကို မခံ၊ ငါး၊ အမဲ မစား၊ သေအရက် မသောက်၊ ဖွဲ့၌မြှုပ်သော ဆေးရည်ကို မသောက်။ တအိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ တလုတ်သာ စား၊ ၂-အိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ ၂-လုတ်သာ စား၊ ၇-အိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ ၇-လုတ်သာ စား၊ ဆွမ်းလောင်းခွက်ငယ် တခုစာဖြင့် ရောင့်ရဲ၊ ၂-ခုစာဖြင့်၊ ၇-ခုစာဖြင့် ရောင့်ရဲ။ ၁-ရက်ခြားလည်း အစာစား၊ ၂-ရက်ခြားလည်း... ၇-ရက်ခြားလည်း အစာစား၊ လခွဲတကြိမ်တိုင်အောင်လည်း ဤအတိုင်း ရက်ပိုင်း၍ အစာစား။ ဟင်းရွက်စိမ်းကိုသော်လည်း စား၊ ပြောင်းဆန်(ဂျုံဆန် ဆန်စိမ်း)၊ ကျိက်သီးဆန်(မြက်ဆန်)၊ သားရေဖတ် အစအန၊ မှော်၊ ဖွဲ့နု၊ ထမင်းရည်(ထမင်းချိုး)၊ နှမ်း၊ မုန့်ညက်၊ မြက်၊ နွားချေးကိုသော်လည်း စား၊ တောသစ်မြစ် သစ်သီးကို ကြွေကျသော သစ်သီးကို စားလျက် မျှတ။ ပိုက်ဆံလျှော်အဝတ်များကိုလည်း ဝတ်၊ ပိုက်ဆံလျှော်နှင့် ရောရက်သော အဝတ်၊ သူသေကောင်မှ အဝတ်၊ ပံ့သကူအဝတ်၊ သစ်ခေါက်အဝတ်၊ သစ်နက်ရေ၊ သစ်နက်ရေမျှင်အဝတ်၊ သမန်းမြက်အဝတ်၊ လျှော်တေအဝတ်၊ ပျဉ်ချပ်အဝတ်၊ ဆံချည်ကမ္ဗလာ၊ သားမြီးကမ္ဗလာ၊ ခင်ပုပ်ငှက်အတောင် အဝတ်ကိုလည်း ဝတ်။ ဆံမုတ်ဆိတ်ကိုလည်း နုတ်၊ ဆံမုတ်ဆိတ်နုတ်မှုကိုလည်း အားထုတ်။ ထိုင်နေရာပယ်၍ ရပ်လျက်လည်း နေ၊ ဆောင့်ကြောင့်လည်း ထိုင်၊ ဆောင့်ထိုင်ခြင်းမှုကို အားထုတ်။ ဆူးအခင်းပေါ်၌ နေ၊ အိပ်။ ညနေချမ်းလျှင် ၃-ကြိမ်မြောက် ရေဆင်းချိုးခြင်းကိုလည်း အားထုတ်။ ဤနည်းဖြင့် ကိုယ်ကို အလွန်ပူပန်စေမှုကို ပြုသူ၏ အကျင့်တည်း။</p> <p>အလယ်အလတ်ဖြစ်သော အကျင့် ဟူသည် - ပြင်းစွာ အားထုတ်၊ သတိရှိလျက် အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ ဆံအစရှိသော ကိုယ်အစု၌၊ ဝေဒနာတို့၌၊ စိတ်၌၊ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားဟု အဖန်ဖန် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၁)။</p> <p>(နောက်၌ အကျင့် ၃-မျိုးစီပင် ဟောရာ ရှေ့ ၂-မျိုးမှာ တူ၍ နောက်တမျိုးကိုသာ အထူး မှတ်ရမည်။)</p> <p>အလယ်အလတ်ဖြစ်သော အကျင့်ဟူသည်... မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ် တရားယုတ်များ မဖြစ်စေရန်၊ ဖြစ်ပြီး အကုသိုလ် တရားယုတ်များ ပယ်ရန်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပေါ်စေရန်၊ ဖြစ်ပြီးသော ကုသိုလ်တရားများ တည်တံ့ မပျောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-517 <hr> မပျက် ကြီးပွား ကျယ်ပြန့် ပွားများပြည့်စုံစေရန်၊ ကုသိုလ်ဆန္ဒကို ဖြစ်စေရန်၊ လုံ့လပြု ဝီရိယစိုက်ထုတ် စိတ်ကို ပင့်မြှောက် ကြိုးစားသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၂)။</p> <p>အလယ် (လ) ဟူသည် - ဆန္ဒကို၊ ဝီရိယကို၊ စိတ်ကို၊ ပညာကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော သမာဓိ ဝီရိယဟူသော သင်္ခါရနှင့် ပြည့်စုံသော ဣဒ္ဓိပါဒ်ကို ပွားများသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၃)။</p> <p>အလယ် (လ) ဟူသည် - သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးကို (၄)၊ သဒ္ဓါစသော ဗိုလ် ၅-ပါးကို (၅)၊ သတိစသော ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါးကို (၆)၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိစသော မဂ္ဂင် ၈-ပါးကို ပွားများသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၇)။</p> <h3>(၁၇) ၇-ကမ္မပထပေယျာလ</h3> <p>၁။ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်၊ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၊ သတ်ခြင်း၌လည်း အလိုတူသော တရား ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ ကျရောက်၏။ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၊ သူတပါးကိုလည်း ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌လည်း အလိုတူသော တရား ၃-မျိုးရှိသူသည် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရ၏။</p> <p>၂။ ကိုယ်တိုင်ခိုး၏၊ ခိုးခိုင်း၏၊ ခိုးဖို့ သဘောတူ၏၊ ငရဲ။ ခိုးခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ သဘောတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၃။ ကိုယ်တိုင် ကာမဂုဏ်တို့၌ မှား၏၊ မှားခိုင်း၏၊ မှားဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ ကာမမှားမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၄။ ကိုယ်တိုင် အမှားပြော၏၊ ပြောခိုင်း၏၊ ပြောဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ အမှားမှ ရှောင်ကြဉ်၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၅။ ကိုယ်တိုင် ကုန်းတိုက်၏၊ ကုန်းတိုက်ခိုင်း၏၊ ကုန်းတိုက်ဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ ကုန်းတိုက်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၆။ ကိုယ်တိုင် စကားကြမ်းပြော၏၊ ပြောခိုင်း၏၊ ပြောဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ စကားကြမ်းပြောခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၇။ ကိုယ်တိုင် စကားဖျင်းပြော၏၊ ပြောခိုင်း၏၊ ပြောဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ စကားဖျင်းပြောခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-518 <hr> ၈။ ကိုယ်တိုင် မက်မောခြင်းများ၏၊ များခိုင်း၏၊ များဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ မက်မောခြင်း မများ၊ မများအောင်ခိုင်း၊ မများဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၉။ ကိုယ်တိုင် ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိ၏၊ ယင်းစိတ်ရှိခိုင်း၏၊ ယင်းစိတ်ရှိဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ ပျက်စီးစေလိုစိတ်မရှိ၊ ယင်းစိတ် မရှိအောင်ခိုင်း၊ ယင်းစိတ်မရှိဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၁၀။ ကိုယ်တိုင် အမြင်မှား၊ အမြင်မှားခိုင်း၊ အမြင်မှားဖို့ အလိုတူ၊ ငရဲ။ မိမိလည်း အမြင်မှန်၊ သူတပါးကိုလည်း မှန်စေ၊ မှန်ဖို့ရာ အလိုတူ၊ နတ်ပြည်။</p> <h3>(၁၈) ၈-ရာဂပေယျာလ</h3> <p>တပ်မက်ခြင်း ရာဂကို ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိရန် ပွားများအပ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ - အတ္တမှ ဆိတ်သုဉ်းသော တည်ကြည်ခြင်း သုညတသမာဓိ၊ နိမိတ်ကင်းသော တည်ကြည်ခြင်း အနိမိတ္တသမာဓိ၊ တဏှာဟူသော တောင့်တခြင်း ကင်းသော တည်ကြည်ခြင်း အပဏိဟိတသမာဓိ တို့တည်း။</p> <p>အလားတူ ပွားများအပ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ ဝိတက် ဝိစာရရှိသော သမာဓိ၊ ဝိတက်ကားမရှိ ဝိစာရမျှသာ ရှိသော သမာဓိ၊ ၂-ပါးစုံ မရှိသော သမာဓိတို့တည်း။</p> <p>တပ်မက်ခြင်း ရာဂနည်းတူ ပြစ်မှားခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ သူ့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်ခြင်း မက္ခ၊ အပြိုင်ပြုခြင်း ပလာသ (ပဋာသ)၊ ငြူစူခြင်း ဣဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း မစ္ဆရိယ၊ လှည့်ပတ်ခြင်း မာယာ၊ စဉ်းလဲခြင်း သာဌေယျ၊ ခိုင်မာခြင်း ထမ္ဘ၊ ချုပ်ချယ်ခြင်း သာရမ္ဘ၊ ထောင်လွှားခြင်း မာန၊ အလွန်ထောင်လွှားခြင်း အတိမာန၊ မာန်ယစ်ခြင်း မဒ၊ မေ့လျော့ခြင်း ပမာဒကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိရန်၊ ပိုင်းခြားသိရန်၊ ကုန်ခန်းစေရန်၊ ပယ်ရန်၊ ကုန်စေရန်၊ ပျက်စီးစေရန်၊ ကင်းစေရန်၊ ချုပ်စေရန်၊ စွန့်လွှတ်ရန်၊ တဖန် စွန့်လွှတ်ရန် ပွားများရမည့် တရား ၃-မျိုးမှာ (အထက်ပြခဲ့သော) သုညတ သမာဓိ စသည် ၃-ပါး၊ သဝိတက္က သဝိစာရ သမာဓိစသည် ၃-ပါးတို့တည်းဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-519 </p><hr> <h3>စတုက္ကနိပါတ်၊ ၁-ပထမသုတ်</h3> <h3>၁-ဘဏ္ဍဂါမဝဂ်၊ ၁-အနုဗုဒ္ဓသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝဇ္ဇီတိုင်း ဘဏ္ဍဂါမတွင် သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းတော်များကို ခေါ်ပြီး - တရား ၄-မျိုးတို့ကို လျော်စွာမသိ၊ ထိုးထွင်း၍ မသိခြင်းကြောင့် ငါနှင့် သင်တို့သည် ရှည်စွာသော ကာလပတ်လုံး တဘဝမှ တဘဝသို့ ပြေးသွားခဲ့ရ ကျင်လည်ခဲ့ရလေပြီ။ တရား ၄-မျိုးမှာ မြတ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ မြတ်သော ထွက်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ်တို့တည်း။ ထိုမြတ်သော သီလစသည် ၄-မျိုးကို ငါဘုရား လျော်စွာသိ၊ ထိုးထွင်း၍ သိပြီ။ ဘဝ၌ တဏှာကို ဖြတ်ပြီးပြီ၊ ဘဝတပါးသို့ ဆောင်ကြောင်း တဏှာကုန်လေပြီ၊ ယခုအခါ တဖန် ဘဝသစ်၌ မဖြစ်တော့ပြီဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း ဆက်မိန့်သည်။</p> <h3>၂-ပပတိတသုတ်</h3> <p>မြတ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ အရဟတ္တဖိုလ်ဟူသော တရား ၄-မျိုးနှင့် မပြည့်စုံသူကို “သာသနာတော်မှ လျောကျသူ” ဟု ဆိုထိုက်၏။ ယင်း ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို “မလျှောကျသူ” ဟု ဆိုထိုက်၏ဟု မိန့်ပြီး ယင်း ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူသည် မဂ်ကိစ္စ ၁၆-ရပ်ကို ပြုပြီးပြီ၊ မွေ့လျော်ဖွယ် ကျေးဇူးတရား၌ မွေ့လျော်ပြီး ချမ်းသာတခုဖြင့် ချမ်းသာတခုသို့ အစဉ်ရောက်ရလေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>သာသနာမှ လျောကျသူ - လောကီလူများတည်း။ သောတာပန် စသည်များလည်း ကိလေသာ ဖြစ်ဆဲခဏ လျှောကျ၍ ရဟန္တာများသာ စင်စစ် တည်သူ မည်ကြသည်။<br> ချမ်းသာတခုဖြင့် တခုသို့ - လူချမ်းသာ၊ နတ်ချမ်းသာ၊ ဈာန်၊ ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ် ချမ်းသာ၊ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာသို့ အစဉ်ရောက်ရသည်။</p> <h3>၃-ပထမ ခတသုတ်</h3> <p>ဉာဏ်ဖြင့် မစိစစ် မသက်ဝင်ဘဲ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကို ပြောဆို၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ပြောဆို၊ မကြည်ညိုသင့်သော အရာ၌ ကြည်ညိုမှုကို ဖြစ်စေ၊ ကြည်ညိုသင့်သော အရာ၌ မကြည်ညိုမှုကို ဖြစ်စေသော တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော မိုက်မဲ၍ မလိမ္မာသော သူယုတ်သည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးအပ်သည့် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်နေသူ၊ အပြစ်ရှိသူ၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့စွပ်စွဲထိုက်သူ ဖြစ်ကာ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-520 <hr> ဉာဏ်ဖြင့် စိစစ်သက်ဝင်၍ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကို မဆိုခြင်း စသော အမှန်တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကား ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းဖြစ်ကာ ကုသိုလ်များစွာကို တိုးပွားစေတတ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူကို ချီးမွမ်း၍ ချီးမွမ်းထိုက်သူကို ကဲ့ရဲ့သူကား နှုတ်ဖြင့် အပြစ်ကို ဆည်းပူးသည်မည်၍ ချမ်းသာကို မရနိုင်။ ကြွေအန်လောင်းကစားရာ၌ မိမိကိုယ်နှင့်တကွ ဥစ္စာအားလုံး ဆုံးရှုံးသူ၏ ဆုံးရှုံးခြင်းကား အပြစ်အနည်းငယ်သာတည်း။ ညီညွတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ စိတ်ပြစ်မှားသူ၏ အပြစ်သည်သာ ကြီးလေးသော အပြစ်ဖြစ်၏။ အရိယာများကို စွပ်စွဲတတ်သူသည် နှုတ်၊ စိတ်မကောင်းမှုကို ဆောက်တည်၍ အကြွင်းမဲ့ ငရဲသို့ ရောက်ရ၏။ ထိုငရဲ၌ တသိန်းသော နိရဗ္ဗုဒ၊ ၃၆-ခုသော နိရဗ္ဗုဒ၊ ၅-ခုသော အဗ္ဗုဒ အရေအတွက်တို့ပတ်လုံး ဖြစ်ရလေသတည်း။</p> <h3>၄-ဒုတိယ ခတသုတ်</h3> <p>အမိ၊ အဖ၊ ဘုရားရှင်၊ ဘုရားရှင်၏ တပည့်သာဝက - ဤပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး၌ ပြစ်မှားသော မိုက်မဲ၍ မလိမ္မာသော သူယုတ်သည် (လ) မကောင်းမှုများစွာကို တိုးပွားစေ၏။ ဤပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး၌ ကောင်းစွာကျင့်သော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် (လ) ကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း - ပြစ်မှားသူသည် ပစ္စုပ္ပန်၌ပင် ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ခံရ၍ တမလွန်၌ အပါယ်သို့ ရောက်ရ၏။ ပြုစုသူသည် ချီးမွမ်းခံရ၍ တမလွန်၌ နတ်ပြည်ဝယ် မွေ့လျော်ရ၏ဟု မိန့်။</p> <p>၄-ဦး၌ ပြစ်မှားသူများ - မိတ္တဝိန္ဒကသည် အမိ၌၊ အဇာတသတ်သည် အဖ၌၊ ဒေဝဒတ်သည် ဘုရားရှင်၌၊ ကောကာလိကသည် ဘုရားရှင်၏တပည့်၌ အသီးသီး ပြစ်မှားကြသည်။</p> <h3>၅-အနုသောတသုတ်</h3> <p>သံသရာရေစုန်မျောတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ သံသရာရေဆန် တက်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ရပ်တည်သောသဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကမ်းတဘက်ရောက် ကူးမြောက်၍ ကုန်း၌တည်သည့် မြတ်သောပုဂ္ဂိုလ်ဟု ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတွင် -</p> <p>သံသရာရေစုန်မျောတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ကာမဂုဏ်များကိုလည်း မှီဝဲ၊ မကောင်းမှုကံကိုလည်း ပြုသူတည်း။</p> <p>သံသရာရေဆန်တက်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ကာမဂုဏ်များကို မမှီဝဲ၊ မကောင်းမှုကိုလည်း မပြုဘဲ ကိုယ်၊ စိတ် ဆင်းရဲမှုခံကာ မျက်ရည်ယို ငိုသောမျက်နှာရှိလျက်လည်း ပြည့်စုံစင်ကြယ်သော အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-521 <hr> ရပ်တည်သော သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်... အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး ကုန်ခြင်းကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေတည်နေကာ ထိုဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ယူသော ပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>ကမ်းတဘက်ရောက် ကူးမြောက်ပြီး၍ ကုန်း၌တည်သော မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်... အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်တည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်သည်။</p> <h3>၆-အပ္ပသုတသုတ်</h3> <p>အကြားအမြင်နည်း၍ နာအပ်သောတရားနှင့် မပြည့်စုံသူ၊ အကြားအမြင်နည်း၍ တရားနှင့်ပြည့်စုံသူ၊ အကြားအမြင်များ၍ တရားနှင့်မပြည့်စုံသူ၊ အကြားအမြင်များ၍ နာအပ်သောတရားနှင့် ပြည့်စုံသူဟု လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတွင် -</p> <p>အကြားအမြင်နည်း၍ နာအပ်သောတရားနှင့် မပြည့်စုံသူ ဟူသည် - ဤလောက၌ ဘုရားဟောသုတ်အမည်ရသော သုတ် ကိုလည်းကောင်း၊ ဂါထာစုက္ကိမရော၍ ဟောသော ဂေယျ ကိုလည်းကောင်း၊ စုက္ကိယသက်သက်ဟောသော ဝေယျာကရဏ ကိုလည်းကောင်း၊ ဂါထာသက်သက်ဟောသော ဂါထာ ကိုလည်းကောင်း၊ ဝမ်းမြောက်၍ ရင့်ကျူးတော်မူအပ်သော ဂါထာပါသော ဥဒါန်း ကိုလည်းကောင်း၊ ဤတရားကို ဘုရားဟောအပ်၏ဟု ညွှန်ပြသော ဣတိဝုတ် ကိုလည်းကောင်း၊ ၅၅၀-သော ဇာတ် ကိုလည်းကောင်း၊ အံ့ဖွယ်အဖြစ်ထူးကို ဟောကြားအပ်သော အဗ္ဘုတဓမ္မ ကိုလည်းကောင်း၊ ပညာဟူသောဝေဒ၊ နှစ်သက်ခြင်းတုဋ္ဌိ၊ ရရှိသောအခါတိုင်း မေးမြန်းဟောကြားအပ်သော ဝေဒလ္လ ကိုလည်းကောင်း အနည်းငယ်သာ နာဖူးပြီး ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကိုသိ၍ လောကုတ္တရာအားလျော်သော အကျင့်ကို မကျင့်သူတည်း။</p> <p>အကြားအမြင်နည်းသော်လည်း တရားနှင့်ပြည့်စုံသူ ဟူသည်... သုတ်စသည်ကို အနည်းငယ်သာ နာဖူးသော်လည်း ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကိုသိ၍ အကျင့်ကို ကျင့်သူတည်း။</p> <p>အကြားအမြင်များသော်လည်း တရားနှင့်မပြည့်စုံသူ ဟူသည်... သုတ်စသည်ကို များစွာ နာဖူးသော်လည်း ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကိုသိ၍ မကျင့်သူတည်း။</p> <p>အကြားအမြင်လည်းများ တရားနှင့်လည်း ပြည့်စုံသူ ဟူသည်... သုတ်စသည်ကို များစွာ နာဖူးသည့်အားလျော်စွာ ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကို သိ၍ ကျင့်သူတည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း -<br> <br>စာမျက်နှာ-522 <hr> အကြားအမြင် သီလ ၂-ဖို့လုံး ချို့ယွင်းလျှင် ၂-ဖို့အားဖြင့် ကဲ့ရဲ့ကြ၍ တဖို့ဖို့သာရှိလျှင် တဖို့ဖို့အားဖြင့်သာ ချီးမွမ်းကြကုန်၏။ ၂-ဖို့လုံး ပြည့်စုံလျှင် ၂-ဖို့အားဖြင့် ချီးမွမ်းကြကုန်၏။</p> <p>တနိက္ခရှိသော ဇမ္ဗူရစ်ရွှေကဲ့သို့ အကြားအမြင်များ၍ တရားကိုဆောင်သော ကောင်းသောပညာရှိသော ထိုမြတ်စွာဘုရား၏ တပည့်သာဝကကို အဘယ်သူသည် ကဲ့ရဲ့ထိုက်ပါအံ့နည်း။ ထိုသူကို နတ် ဗြဟ္မာများ ချီးမွမ်းကြ၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဤသုတ် ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး - ပထမပုဂ္ဂိုလ်ကား အကြားအမြင်နည်း၍ သီလမရှိသူ၊ ဒုတိယကား အကြားအမြင်မရှိသော ရဟန္တာ၊ တတိယကား အကြားအမြင်များသော သီလမရှိသူ၊ စတုတ္ထကား အကြားအမြင်များသော ရဟန္တာတည်း။</p> <h3>၇-သောဘနသုတ်</h3> <p>ကျွမ်းကျင်ကြ၊ ကိုယ်နှုတ်နှလုံး ဆုံးမပြီးဖြစ်ကြ၊ ရဲရင့်၍ အကြားအမြင်များကြ၊ တရားကိုဆောင်ကြ၊ တရားအားလျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်ကြသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတို့သည် သံဃာကို တင့်တယ်စေကုန်၏။ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ဆိုပြီးဂုဏ်အသီးသီး ရှိကြသော ရဟန်းယောက်ျား၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဝေသာရဇ္ဇသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား၏ ရဲရင့်ကြောင်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် တို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ယင်းဉာဏ်တို့နှင့် ပြည့်စုံသော မြတ်စွာဘုရားသည် မြင့်မြတ်ကြောင်းကို ဝန်ခံ၏၊ ပရိသတ်တို့၌ ရဲဝံ့သောစကားကို မြွက်ဆို၏၊ မြတ်သော တရားစကြာကို လည်စေတော်မူ၏။ ၄-မျိုးတို့မှာ -</p> <p>(၁) “တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်မှန်စွာသိ၏” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားသည် “ဤမည်သောတရားများကို ထိုးထွင်း၍ မသိအပ်ကုန်သေး” ဟု ငါဘုရားကို ရဟန်း၊ ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမျှ ဤအရာ၌ အကြောင်းယုတ္တိနှင့်တကွ စောဒနာမည့် အရိပ်နိမိတ်ကို ငါမမြင်သောကြောင့် ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊ ဘေးမရှိခြင်း၊ ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်လျက်နေ၏။</p> <p>(၂) “အာသဝေါတရားများ ကုန်ပြီ” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားအား “ဤအာသဝေါတရားများ မကုန်သေးပါ” ဟု ငါဘုရားကို ရဟန်း၊ ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမျှ ဤအရာ၌ အကြောင်းယုတ္တိနှင့်တကွ စောဒနာမည့် အရိပ်နိမိတ်ကို ငါမမြင်သောကြောင့် ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊ ဘေးမရှိခြင်း၊ ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်လျက်နေ၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-523 <hr> (၃) “ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်ကို ပြုတတ်ကုန်၏” ဟု အရှင်ဘုရားဟောသော တရားများသည် “မှီဝဲသူအား ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်ကို မပြုစွမ်းနိုင်” ဟု ငါဘုရားကို ရဟန်း၊ ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမျှ ဤအရာ၌ အကြောင်းယုတ္တိနှင့်တကွ စောဒနာမည့် အရိပ်နိမိတ်ကို ငါမမြင်သောကြောင့် ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊ ဘေးမရှိခြင်း၊ ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်လျက်နေ၏။</p> <p>(၄) “ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ဖို့ အရှင်ဘုရား ဟောထားသောတရားသည် ဟောတိုင်းကျင့်သူအား ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ဖို့ ကောင်းစွာ မထုတ်ဆောင်နိုင်” ဟု ငါဘုရားကို (လ) ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်၍နေ၏။ ဤသည်တို့တည်း ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း -</p> <p>ရဟန်း ပုဏ္ဏားများစွာတို့ ပြုစီရင်အပ်ကုန်သော ဝါဒလမ်းစဉ် အားလုံးသည် လည်းကောင်း၊ ထိုလမ်းစဉ်ကို မှီကြသော ရဟန်း ပုဏ္ဏားများသည် လည်းကောင်း ရှိကြ၏။ ထိုအားလုံးသည် ရွံရှာခြင်းကင်းသော အယူဝါဒလမ်းစဉ်ကို လွန်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသို့ ရောက်၍ ပျက်စီးကြရ၏။</p> <p>သတ္တဝါအားလုံးကို အစဉ်သနားတတ်၍ ဂုဏ်အားလုံးနှင့် ပြည့်စုံသော မြတ်စွာဘုရားသည် လောကကို လွှမ်းမိုး၍ တရားစကြာကို လည်စေတော်မူ၏။ နတ်လူတို့ထက် မြတ်၍ ဘဝ၏ ကမ်းတဘက်သို့ ရောက်တော်မူသော ထိုမြတ်စွာဘုရားကို သတ္တဝါများသည် ရှိခိုးကြ၏ဟု မိန့်။</p> <p>ရဲရင့်ကြောင်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် - ရွံရှာခြင်း သာရ၏ ဆန့်ကျင်ဘက်တည်း။ ၄-နေရာတို့၌ ရဲရင့်ပုံကို ဆင်ခြင်သော ဘုရားရှင်အား ဖြစ်သော ဝမ်းမြောက်မှု ဉာဏ်၏ အမည်တည်း။<br> မြင့်မြတ်ကြောင်းကို ဝန်ခံ၏ - နွားအားလုံးထက် မြတ်သော၊ ဘေးရန်အားလုံးကို သည်းခံနိုင်၍ ကိုယ်လုံးဖြူကာ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော၊ ဝန်ကြီးဆောင်ဖြစ်၍ မိုးကြိုးသံတို့ဖြင့်လည်း မတုန်လှုပ်သော နိသဘမည်သော နွားလားသည် ခြေ ၄-ဘက်တို့ဖြင့် မြေကိုနင်းနှိပ်၍ မတုန်မလှုပ်တည်သလို ဘုရားရှင်သည်လည်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် ၄-ဘက်ဟူသော ခြေတို့ဖြင့် ပရိသတ် ၈-ပါးဟူသော မြေကိုနင်းနှိပ်၍ နတ်လူလောက၌ ဘယ်ရန်သူမျှ မတုန်လှုပ်စေနိုင်ဘဲ မတုန်မလှုပ် တည်သောအားဖြင့် ဝန်ခံသည်။<br> ရဲဝံ့သောစကားကို မြွက်ဆို၏ - ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ ရဲဝံ့စွာ ဆိုခြင်း သီဟနာဒတည်း။ ခြင်္သေ့သည် ခြင်္သေ့အားရှိ၍ နေရာအားလုံး၌ ရဲရင့်ကာ ကြက်သီးမျှမထဘဲ ရဲဝံ့စွာ ဟောက်သကဲ့သို့၊ ဘုရားရှင်လည်း ဘုရားရှင်တို့၏ အားရှိသည်ဖြစ်၍ ပရိသတ် ၈-ပါးတို့၌ ရဲရင့်ကာ ကြက်သီးမျှမထဘဲ “ဤကားရုပ်” စသည်ဖြင့် ထူးခြားစွာ ဒေသနာတော် တင့်တယ်မှုရှိသော ရဲဝံ့သောစကားကို မြွက်ဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-524 <hr> တရားစကြာကို လည်စေတော်မူ၏ - ပဋိဝေဓဉာဏ်၊ ဒေသနာဉာဏ်ဟု တရားစကြာ ၂-မျိုးရှိရာ ပဋိဝေဓဉာဏ်သည်လည်း ဖြစ်ဆဲ၊ ဖြစ်ပြီး ၂-မျိုးရှိ၏။ ဘုရားလောင်း တောထွက်သည်မှ အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ဖြစ်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ဖြစ်ပြီး။ တနည်း - တုသိတာနတ်ပြည်မှ မဟာဗောဓိပလ္လင် အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ဖြစ်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ဖြစ်ပြီး။ တနည်း - ဒီပင်္ကရာဘုရားထံ ဗျာဒိတ်ခံသည်မှ မဟာဗောဓိပလ္လင် အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ဖြစ်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ဖြစ်ပြီးဟု ခွဲရမည်။ ဒေသနာဉာဏ်သည်လည်း တည်ဆဲ၊ တည်ပြီး ၂-မျိုးရှိရာ -</p> <p>အရှင်ကောဏ္ဍည၏ သောတာပတ္တိမဂ်တိုင်အောင် တည်ဆဲ၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်ပြီးဟု ခွဲရမည်။ ပဋိဝေဓဉာဏ်ကား လောကုတ္တရာဖြစ်၍ ဒေသနာဉာဏ်ကား လောကီဖြစ်သည်၊ ဉာဏ် ၂-မျိုးလုံးပင် အခြားသူများနှင့် မဆက်ဆံ၊ ဘုရားရှင်တို့၏ ရင်၌ဖြစ်သော ဉာဏ်တည်း။</p> <p>မှီဝဲသူအား ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်ကို - စေတနာဖြင့် လွန်ကျူးသော အာပတ် ၇-မျိုးလုံးတည်း။ မှန်၏၊ စေတနာပါ၍ လွန်ကျူးလျှင် ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီသော်မှ မဂ်ဖိုလ်အန္တရာယ် ပြုနိုင်သည်၊ ဤကား မေထုန်မှု ယူရမည်မှန်၏၊ မေထုန်မှီဝဲလျှင် ဘယ်သူဖြစ်ဖြစ် မချွတ် မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်သာ။</p> <h3>၉-တဏှုပ္ပါဒသုတ်</h3> <p>တဏှာဖြစ်ပေါ်ရာ အကြောင်း ၄-မျိုးမှာ ရဟန်းအား တဏှာဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သော် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ထိုထိုဤဤ အလီလီသော ဆေးပစ္စည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း -</p> <p>တဏှာလျှင် အဖော်ရှိသော သတ္တဝါသည် ရှည်စွာသော ကာလပတ်လုံး ကျင်လည်ရလျက် ဤဖြစ်ဆဲ ဖြစ်လတ္တံ့ ခန္ဓာကိုယ်ဟူသော သံသရာကို မလွန်မြောက်နိုင်။ တဏှာသည် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ ဖြစ်ကြောင်းတည်းဟု အပြစ်ကိုသိ၍ သတိရှိသော ရဟန်းသည် တပ်မက်ခြင်းမရှိ မစွဲလမ်းဘဲ ကျင့်ရာသတည်း။</p> <h3>၁၀-ယောဂသုတ်</h3> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲ၌ ယှဉ်စေတတ်သော ယောဂ ၄-မျိုးမှာ ကာမ၊ ဘဝ၊ ဒိဋ္ဌိ၊ အဝိဇ္ဇာ ယောဂတို့တည်း။</p> <p>အဘယ်သို့ ကာမယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာမဂုဏ်တို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ မသိ<br> <br>စာမျက်နှာ-525 <hr> သူအား ကာမဂုဏ်တို့၌ ကာမဟူသော စွဲမက်နှစ်သက် ကပ်ငြိခြင်း၊ ကာမဟူသော တွေဝေ မွတ်သိပ် ပူလောင်ခြင်း၊ ကာမဟူသော လွှမ်းမိုးပြီးဆုံးစေခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်းသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား ကာမယောဂတည်း။ ဤသို့ ကာမယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့ ဘဝယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ဘဝတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ မသိသူအား ဘဝတို့၌ ဘဝဟူသော စွဲမက်နှစ်သက် ကပ်ငြိခြင်း၊ ဘဝဟူသော တွေဝေ မွတ်သိပ် ပူလောင်ခြင်း၊ ဘဝဟူသော လွှမ်းမိုးပြီးဆုံးစေခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်းသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား ဘဝယောဂတည်း။ ဤသို့ ဘဝယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့ ဒိဋ္ဌိယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ဒိဋ္ဌိတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ သိသူအား ဒိဋ္ဌိတို့၌ ဒိဋ္ဌိဟူသော စွဲမက်နှစ်သက် ကပ်ငြိခြင်း၊ ဒိဋ္ဌိဟူသော တွေဝေ မွတ်သိပ် ပူလောင်ခြင်း၊ ဒိဋ္ဌိဟူသော လွှမ်းမိုးပြီးဆုံးစေခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်းသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား ဒိဋ္ဌိယောဂတည်း။ ဤသို့ ဒိဋ္ဌိယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့ အဝိဇ္ဇာယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် တွေ့ထိမှု၏ အကြောင်းဖြစ်သော အာယတန ၆-ပါးတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ မသိသူအား တွေ့ထိမှု၏ အကြောင်းဖြစ်သော အာယတန ၆-ပါးတို့၌ မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား အဝိဇ္ဇာယောဂတည်း။ ဤသို့ အဝိဇ္ဇာယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>ယောဂ ၄-ပါး မပယ်ရသေးသူသည် ညစ်နွမ်းခြင်းကို ဖြစ်စေတတ်၊ ဘဝသစ်ကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော ပူပန်ခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၍ အကျိုးဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်၊ နောင်အခါ ဖြစ် အို သေ သဘောကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော အကုသိုလ် တရားယုတ်တို့နှင့် ယှဉ်၏။ ထို့ကြောင့် ထိုသူကို “ယောဂမကုန်သူ နိဗ္ဗာန်မရသူ” ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲ၌ မယှဉ်ကြောင်း ဝိသံယောဂ ၄-ပါးတို့မှာ ကာမယောဂ၊ ဘဝယောဂ၊ ဒိဋ္ဌိယောဂ၊ အဝိဇ္ဇာယောဂ ဝိသံယောဂတို့တည်း။</p> <p>အဘယ်သို့ ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ ဖြစ်သနည်း - အချို့သူသည် ကာမဂုဏ်တို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ လွတ်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏။ သိသူအား ကာမဂုဏ်တို့၌ ကာမဟူသော စွဲမက်ခြင်း တပ်မက်ခြင်း ကိန်းအောင်းမနေ။ ဤကား ကာမယောဂ ဝိသံယောဂတည်း။ ဤသို့ ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-526 <hr> ဘဝယောဂဝိသံယောဂ စသည် ၃-ပါးကို အထက်အတိုင်း ယှဉ်၏ဟု သိအပ်၏။ ၄-ပါးကို ပယ်ခွာပြီးသူသည် ညစ်နွမ်းခြင်းကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော အကုသိုလ် တရားယုတ်တို့နှင့် မယှဉ်။ ထို့ကြောင့် ထိုသူကို “ယောဂ ၄-ပါးကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်သူ” ဟု ဆိုအပ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ယောဂ ၄-ပါး တရားကိုယ် - ကာမဂုဏ် ၅-ပါးလျှင် အာရုံပြုသော ရာဂကား ကာမယောဂ၊ ရူပ အရူပဈာန်၊ ထိုဈာန်၏ အကျိုးဝိပါက်ဘုံတို့၌ တပ်မက်သော ရာဂကား ဘဝယောဂ၊ သဿတဒိဋ္ဌိနှင့်တကွ ဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိ ၆၂-ပါးသည် ဒိဋ္ဌိယောဂ၊ သစ္စာ ၄-ပါး၌ မသိသော မောဟသည် အဝိဇ္ဇာယောဂ။<br> ဝိသံယောဂ ၄-ပါး တရားကိုယ် - အသုဘဈာန်သည် ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ၊ ထိုကို အခြေခံထား၍ ရအပ်သော အနာဂါမိမဂ်သည် စင်စစ် ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ၊ အရဟတ္တမဂ်သည် ဘဝယောဂ ဝိသံယောဂ၊ သောတာပတ္တိမဂ်သည် ဒိဋ္ဌိယောဂ ဝိသံယောဂ၊ အရဟတ္တမဂ်သည် အဝိဇ္ဇာယောဂ ဝိသံယောဂ မည်သည်။</p> <h3>၂-စရဝဂ်၊ ၁-စရသုတ်</h3> <p>ရဟန်းအား သွားနေစဉ် ကာမဂုဏ်ကို ကြံစည်မှု ကာမဝိတက်၊ ပျက်စီးစေရန် ကြံမှု ဗျာပါဒဝိတက်၊ ညှဉ်းဆဲရန် ကြံမှု ဝိဟိံသဝိတက် ဖြစ်လာ၍ ထိုအကြံကို အကယ်၍ လက်ခံထား စွန့်လွှတ် မပယ်ဖျောက်၊ ကင်းပြတ်ခြင်းကို မပြု၊ မရှိခြင်းသို့ မရောက်စေလျှင် သွားနေစဉ်လည်း ဤသို့ ဖြစ်သော ရဟန်းကို ပြင်းစွာ အားမထုတ်သူ၊ မကောင်းမှုမှ ထိတ်လန့်ခြင်း မရှိသူ၊ အမြဲပျင်းရှိ၍ ယုတ်ညံ့သော လုံ့လရှိသူဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဤအတူ ရပ်နေစဉ်၊ ထိုင်နေစဉ်၊ နိုးကြားနေသော ရဟန်းအား လျောင်းနေစဉ် ကာမဝိတက်စသည်တို့ ဖြစ်၍ လက်ခံထားလျှင် ဤရဟန်းကို အမြဲမပြတ် ပျင်းရှိ၍ ယုတ်ညံ့သော လုံ့လရှိသူဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဤအတူပင် ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးလုံးတို့၌ ဖြစ်လာသော ကာမဝိတက်စသည်ကို လက်ခံမထားလျှင် အမြဲမပြတ် ထက်သန်သော လုံ့လရှိ၍ နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသူဟု ဆိုအပ်၏ဟု မိန့်ပြီး ဣရိယာပုထ် ၄-ပါး၌ ဖြစ်လာသော ဝိတက်လမ်းမှားသို့ လိုက်သော ရဟန်းသည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို တွေ့ထိခြင်းငှာ မထိုက်၊ ယင်းဝိတက်ကို ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့် ငြိမ်းအေးစေပြီးသော ရဟန်းသည်သာ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို တွေ့ထိထိုက်ပေသည်ဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-527 </p><hr> <h3>၂-သီလသုတ်</h3> <p>သီလပါတိမောက်လာ သိက္ခာပုဒ်တို့နှင့် ပြည့်စုံ၍ နေကြကုန်လော့။ ပါတိမောက်လာ သိက္ခာပုဒ်များကို စောင့်ထိန်းကုန်၊ အကျင့်အာစာရ ကျက်စားရာ ဂေါစရနှင့် ပြည့်စုံကုန်၍ နေကြကုန်လော့။ အပြစ်ငယ်များ၌ သော်လည်း ဘေးဟု ရှုကြကာ သိက္ခာပုဒ်များ၌ ဆောက်တည်ကျင့်ကြကုန်လော့။ ဤသို့ ကျင့်ကုန်သော သင်တို့အား အထက်၌ ပြုရမည့်ကိစ္စသည် အဘယ်အရာ ဖြစ်သနည်း။</p> <p>ရဟန်းအား သွားနေစဉ် အကယ်၍ အဘိဇ္ဈာ ဗျာပါဒ ကင်းသည်၊ ထိနမိဒ္ဓ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ဝိစိကိစ္ဆာ ပယ်အပ်သည်၊ မတွန့်တိုသော လုံ့လရှိသည်၊ မမေ့သော သတိထင်သည် ဖြစ်မူ၊ ကိုယ်သည် ပူလောင်ခြင်းမရှိ ငြိမ်းအေးမူ၊ စိတ်သည် အာရုံတခုတည်း၌ တည်ကြည်မူ - ဤရဟန်းကို သွားနေစဉ်လည်း ပြင်းစွာ အားထုတ်သူ၊ မကောင်းမှုမှ ထိတ်လန့်ခြင်းရှိသူ၊ “အမြဲထက်သန်သော လုံ့လရှိ၍ နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသူ” ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရပ်၊ ထိုင်၊ လျောင်း ဣရိယာပုထ်များကိုလည်း အလားတူ မိန့်ပြီး - ရဟန်းသည် စောင့်စည်းလျက်သာ သွားခြင်းစသည် ပြုရာ၏။ လက်စသည်ကို ဆန့်ရာ၏။ အထက်ပိုင်း၊ အလယ်ပိုင်း၊ အောက်ပိုင်းလောက၏ ဖြစ်ရာဟူသမျှ ခန္ဓာ ၅-ပါး၏ ဖြစ်ပျက်ကို ကောင်းစွာ ရှု၏။ စိတ်၏ ငြိမ်းခြင်းအားလျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်သော အခါခပ်သိမ်းရှိသော ရဟန်းကို အမြဲ နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသူဟု ဆိုကုန်၏။</p> <h3>၃-ပဓာနသုတ်</h3> <p>ကောင်းစွာ အားထုတ်ခြင်း သမ္မပ္ပဓာန် တရား ၄-မျိုးတို့မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို မဖြစ်ပေါ်စေရန်၊ ဖြစ်ပြီးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို ပယ်ရန်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပေါ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးကုသိုလ်တရားများ တည်တံ့စေ၊ မမေ့စေ၊ လွန်စွာဖြစ်စေရန်၊ ပြန့်ပြောပွားများ ပြည့်စုံစေရန် အလိုဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏၊ ကြိုးစားအားထုတ်၏၊ စိတ်ကို တင်းထား၏၊ ဆောက်တည်ထား၏။ ဤသည်တို့တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ဝီရိယရှိကုန်လျက် မာရ်၏တည်ရာ တေဘူမိကဝဋ်တရားကို လွှမ်းမိုးတည်ကုန်သော ထိုရဟန္တာများသည် ဝဋ်တရားကို မမှီကုန်။ ဖြစ်သေဘေး၏ တဘက်ကမ်း ရောက်ကြသော ထိုရဟန္တာများသည် စစ်တပ်နှင့်တကွသော ကိလေသာမာရ်ကို အောင်၍ နှစ်သက်တော်ကုန်၏။ ထိုရဟန္တာများသည် တုန်လှုပ်သော တဏှာမရှိကုန်။ မာရ်၏ဗိုလ်ပါအားလုံးကို နှိမ်ကုန်ပြီး လောကုတ္တရာ ချမ်းသာဖြင့် ချမ်းသာကုန်၏ဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-528 </p><hr> <h3>၄-သံဝရသုတ်</h3> <p>အားထုတ်ခြင်း ၄-မျိုးမှာ - စက္ခုန္ဒြေစသည်ကို စောင့်စည်းသူ၏ အားထုတ်ခြင်း၊ ကာမဝိတက်စသည်ကို စွန့်ပယ်လျက် အားထုတ်ခြင်း၊ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများသူ၏ အားထုတ်ခြင်း၊ သမာဓိနိမိတ်ကို စောင့်ရှောက်သူ၏ အားထုတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>စောင့်စည်းသူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကို မြင်သော် ယောက်ျား-မိန်းမစသော သဏ္ဌာန်နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ။ လက်၊ ခြေစသော အင်္ဂါ၊ ပြုံးရယ်ဟန်စသော အမူအရာ အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေ့မရှိ။ မစောင့်စည်းခဲ့လျှင် မစောင့်စည်းခြင်းကြောင့် အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿ အကုသိုလ်တရားယုတ်များသည် ထိုသူကို လိုက်၍ နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းသည် စက္ခုန္ဒြေကို စောင့်စည်းခြင်းငှာ ကျင့်၏၊ စောင့်စည်း၏၊ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။ နား၊ နှာခေါင်း၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ်ဖြင့် ဆိုင်ရာအာရုံအပေါ် စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>စွန့်ပယ်သူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ရဟန်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမဝိတက်၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသဝိတက်များကို လက်မခံ၊ ပယ်စွန့်၏၊ ပယ်ဖျောက်၏၊ ကင်းပြတ်သည်ကို ပြု၏၊ မရှိခြင်းသို့ ရောက်စေ၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>ပွားများသူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ရဟန်းသည် ဆိတ်ငြိမ်ခြင်း၌ မှီသော၊ အစွဲကင်းခြင်း၌ မှီသော၊ ချုပ်ခြင်း၌ မှီသော၊ ကိလေသာပယ်စွန့်မှု ပရိစ္စာဂဝေါဿဂ္ဂ၊ နိဗ္ဗာန်သို့ ပြေးဝင်မှု ပက္ခန္ဒနဝေါဿဂ္ဂ ကို ရင့်ကျက်စေတတ်သော သတိစသော ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါးကို ပွားများ၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>စောင့်ရှောက်သူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ရဟန်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသော အဋ္ဌိကသညာ၊ ပုဠုဝကသညာ၊ ဝိနီလကသညာ၊ ဝိစ္ဆိန္ဒကသညာ၊ ဥဒ္ဓုမာတကသညာ ဟူသော သမာဓိနိမိတ်ကောင်းကို စောင့်ရှောက်၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်းဟု မိန့်ပြီး ဤ ၄-ပါးကို အားထုတ်လျှင် ဒုက္ခကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်နိုင်ပေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>ဆိတ်ငြိမ်၊ အစွဲကင်း၊ ချုပ် ဟူသည် နိဗ္ဗာန်။ ဥပဓိမှ ဆိတ်၍ ရာဂစသည်တို့ ကင်းရာဖြစ်၍ ချုပ်ရာဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်၏ အမည်များ ဖြစ်ကြသည်။ အာရုံပြု၍ လည်းကောင်း၊ ရအပ်၍ လည်းကောင်း နိဗ္ဗာန်ကို မှီသည်ဟု ဆိုသည်။<br> ဝေါဿဂ္ဂ ၂-မျိုး - ဝိပဿနာသည် တဒင်္ဂအားဖြင့် ကိလေသာကို လည်းကောင်း၊ ခန္ဓာ၌ ရာဂကို လည်းကောင်း ပယ်စွန့်တတ်၍ ပရိစ္စာဂဝေါဿဂ္ဂ မည်သည်။ မဂ်ကား အာရုံပြုသောအားဖြင့် နိဗ္ဗာန်သို့ ပြေးဝင်တတ်၍ ပက္ခန္ဒနဝေါဿဂ္ဂ မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-529 </p><hr> <h3>၅-ပညတ္တိသုတ်</h3> <p>အလွန်အကဲဟု ပညတ်အပ်သူ ၄-မျိုးတို့မှာ - အတ္တဘောနှင့် ပြည့်စုံသူတို့တွင် ရာဟုအသူရိန်၊ ကာမဂုဏ်ခံစားသူတို့တွင် မန္ဓာတ်မင်း၊ စိုးပိုင်မှုပြုသူတို့တွင် မာရ်နတ်ယုတ်၊ နတ်လောက လူ့လောက၌ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓသခင် ဘုရားရှင်သည် အလွန်အကဲဆုံး (အမြင့်မြတ်ဆုံး) ဖြစ်သည်။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ရာဟုအသူရိန်အတ္တဘောကြီးပုံ - ယူဇနာ ၄၈၀၀-မြင့်၍ မောင်း ၂-ဘက်အကြား ယူဇနာ ၁၂၀၊ လက်ခြေဖဝါးပြင် အပြန့် ၃၀၀၊ လက်ဆစ်ယူဇနာ ၅၀၊ မျက်မှောင် ၂-ဘက်အကြား ၅၀၊ နဖူးပြင် ၃၀၀၊ ဦးခေါင်း ၉၀၀-ယူဇနာ ရှိသည်။<br> ကာမဂုဏ်ခံစားသူ မန္ဓာတ်မင်း - လူနတ်စည်းစိမ် ၂-မျိုးလုံးတွင် အလွန်ဆုံး ခံစားရသည်။ မှန်၏၊ အသင်္ချေယျသက်တမ်း၌ ဖြစ်၍ လိုတိုင်း ရွှေမိုး ငွေမိုး ရွာစေလျက် လူ့စည်းစိမ်များကို အကြာကြီး ခံစားသည်။ နတ်ပြည်၌ကား သိကြား ၃၆-ဆက်တိုင်အောင် စည်းစိမ်မြတ်များကို ခံစားရသည်။</p> <h3>၆-သောခုမ္မသုတ်</h3> <p>သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို ထိုးထွင်းသိသော သုခုမဉာဏ် ၄-မျိုးတို့မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် လွန်မြတ်သော ရုပ် ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော ရူပသုခုမဉာဏ် နှင့် ပြည့်စုံ၏။ ထိုရူပသုခုမဉာဏ်မှတပါး အခြားသော အထူးသဖြင့် လွန်ကဲမြင့်မြတ်သော ရူပသုခုမဉာဏ်ကို မမြင်၊ မတောင့်တ။</p> <p>မြတ်သော ဝေဒနာ ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော ဝေဒနာသုခုမဉာဏ်၊ မြတ်သော သညာ ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော သညာသုခုမဉာဏ်၊ မြတ်သော သင်္ခါရ ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော သင်္ခါရသုခုမဉာဏ် နှင့် ပြည့်စုံ၏။ ထိုသင်္ခါရသုခုမဉာဏ်မှတပါး အခြားသော အထူးသဖြင့် လွန်ကဲမြင့်မြတ်သော သင်္ခါရသုခုမဉာဏ်ကို မမြင်၊ မတောင့်တ။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>သုခုမဉာဏ်ဖြင့် ရုပ်၏ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို လည်းကောင်း၊ ဝေဒနာ သညာ ဖြစ်ကြောင်းကို လည်းကောင်း၊ သညာချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို လည်းကောင်း သိ၍ သင်္ခါရတို့ကို သူစိမ်းပြင်ပအားဖြင့် လည်းကောင်း (အနိစ္စကို ဆိုသည်)၊ ဒုက္ခ အနတ္တ အားဖြင့် လည်းကောင်း သိ၍ ငြိမ်းပြီးသော ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်၌ မွေ့လျော်သော စင်စစ်ကောင်းစွာ မြင်သော ထိုရဟန်းသည် စစ်တပ်နှင့်တကွသော မာရ်ကို အောင်မြင်၍ အဆုံးစွန်သော ကိုယ်ကို ဆောင်၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-530 </p><hr> <h3>၇-ပထမ အဂတိဂမနသုတ်</h3> <p>အဂတိလိုက်စားမှု ၄-မျိုးမှာ - ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်း၊ မသိခြင်း၊ ကြောက်ရွံ့ခြင်းကြောင့် အဂတိလိုက်စားခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး တရားကို ကျော်လွန်၍ ကျင့်သူ၏ အခြံအရံ အကျော်အစောသည် လဆုတ်ပက္ခ၌ လကဲ့သို့ ဆုတ်ယုတ်ရသည်ဟုလည်း ဂါထာဖြင့် မိန့်သည်။</p> <h3>၈-ဒုတိယ အဂတိဂမနသုတ်</h3> <p>အဂတိမလိုက်စားမှု ၄-မျိုးမှာ - ချစ်ခြင်း... စသည်ကြောင့် အဂတိမလိုက်စားခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး တရားလွန် မကျင့်သူ၏ အခြံအရံ အကျော်အစောသည် လဆန်းပက္ခ လကဲ့သို့ ပြည့်ဝရသည်ဟု ဂါထာအားဖြင့် မိန့်။</p> <h3>၉-တတိယ အဂတိဂမနသုတ်</h3> <p>၇-၈၊ ၂-သုတ်ပေါင်း ဟောမှ မဂ်ဖိုလ်ရမည့် ပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် စပ်၍ ၂-သုတ်ပေါင်း ဟောသည်။</p> <h3>၁၀-ဘတ္တုဒ္ဒေသကသုတ်</h3> <p>အထက်ပါ အဂတိ ၄-ပါး လိုက်စားသော ဆွမ်းညွှန်းရဟန်းသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲရောက်ရ၏။ မလိုက်စားလျှင် နတ်ပြည်ရောက်ရသည်ဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ကာမဂုဏ်တို့၌ မစောင့်စည်းသူ လူအားလုံးသည် တရားမရှိကြ၊ တရား၌ မရိုသေကြ၊ ချစ်ခြင်းစသည်ကြောင့် အဂတိလိုက်စားကြ၏။ ဤပရိသတ်ကို အမှိုက်နှင့်တူသော ပရိသတ်ဟု ဆိုအပ်၏။ ထို့ကြောင့် တရားရှိ၊ မကောင်းမှုကင်း၊ အဂတိကင်းကြသူများသာ သူတော်ကောင်းများ ချီးမွမ်းအပ်၍ ကြည်လင်သော ပရိသတ်ဆိုအပ်ကြောင်း ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <h3>၃-ဥရုဝေလဝဂ်၊ ၁-ပထမ ဥရုဝေလသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းများကို ခေါ်ပြီး - “အခါတပါး၌ ငါဘုရားသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိပြီး ဥရုဝေလတော နေရဉ္စရာမြစ်ကမ်း ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာသို့ကပ် ကိန်းအောင်းနေစဉ် - ‘ရိုသေရာ မှီဝဲရာမရှိဘဲ နေရခြင်းသည် ဆင်းရဲလှ၏။ ငါသည် အဘယ်သမဏ ဗြာဟ္မဏကို ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေရပါအံ့နည်း’ ဟု အကြံဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-531 <hr> “ငါသည် မပြည့်စုံသေးသော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာဂုဏ်၊ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်ကြောင်း ဝိမုတ္တိဂုဏ်ကို ပြည့်စုံစေရန် အခြားသော သမဏဗြာဟ္မဏကို ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေရာ၏။ စင်စစ်သော်ကား နတ်လောက လူ့လောက၌ ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေထိုက်သော မိမိထက် သာလွန်သော သီလစသော ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူကို ငါမမြင်ချေ” ဟု အကြံဖြစ်ပြန်၏။</p> <p>“ငါဘုရား ထိုးထွင်း၍ သိအပ်သော တရားကိုပင် ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေရမူကား ကောင်းပေရာ၏” ဟု အကြံသည် ဖြစ်ပြန်၏။</p> <p>ထိုအခါ သဟမ္ပတိဗြဟ္မာ သည် သူ၏စိတ်ဖြင့် ငါဘုရား၏ စိတ်အကြံကို သိ၍ ခွန်အားရှိသော ယောက်ျားသည် ကွေးထားသော လက်မောင်းကို ဆန့်၊ ဆန့်ထားသော လက်မောင်းကို ကွေးသကဲ့သို့ပင် ဗြဟ္မာ့ဘုံမှ ကွယ်ခဲ့၍ ငါ့ရှေ့၌ ထင်ရှားဖြစ်ပြီး လက်ဝဲတဘက် ပခုံးထက်၌ အပေါ်ရုံကို စမ္ပယ်တင်လျက် လက်ယာပုဆစ်ဒူးဝန်းကို မြေ၌ ထောက်၍ ငါ့ကို လက်အုပ်ချီလျက် -</p> <p>“မြတ်စွာဘုရား၊ ဤအကြံတော်သည် ဤအတိုင်း သင့်လျော်လှပါ၏။ ပွင့်တော်မူပြီး ဘုရားရှင်တို့လည်း တရားကိုပင် လေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေတော်မူခဲ့ကြပါကုန်၏။ ပွင့်တော်မူလတ္တံ့ ဘုရားရှင်တို့သည်လည်း တရားကိုပင် ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေတော်မူကြပါကုန်လတ္တံ့။ ယခုအခါ ဘုရားရှင်သည်လည်း တရားကိုပင် ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထားပြီး -</p> <p>အတိတ် အနာဂတ် ပစ္စုပ္ပန်ကာလ ၃-ပါး ဘုရားရှင်များသည် သူတော်ကောင်းတရားကိုသာ အလေးပြု၍ နေခဲ့ကုန်ပြီ၊ နေကုန်ဆဲ၊ နေကုန်လတ္တံ့။ ဤကား ဘုရားရှင်များ၏ ဖြစ်မြဲသဘောသာ ဖြစ်သောကြောင့် ကိုယ်ကျိုးကိုလို၍ မြတ်သည်၏ အဖြစ်ကို တောင့်တသူသည် ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမတော်ကို အောက်မေ့လျက် သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးအမြတ် ပြုအပ်သတည်း” ဟုလည်း ဂါထာဖြင့် လျှောက်ပြန်သည်။</p> <p>ထို့နောက် သဟမ္ပတိဗြဟ္မာသည် ငါ့ကို ရှိခိုးပြီး အရိုအသေပြုကာ ထိုနေရာ၌ပင် ကွယ်လေ၏။ ထိုအခါ ငါသည် ဗြဟ္မာ၏ တိုက်တွန်းခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ မိမိအား လျောက်ပတ်သည်ကိုလည်းကောင်း သိ၍ ငါထိုးထွင်းသိသော တရားကိုသာ ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေခဲ့၏။ များမြတ်သော မဟတ္တဂုဏ် ၄-ပါး နှင့် သံဃာသည် ပြည့်စုံသောအခါ သံဃာ၌လည်း ငါဘုရား ရိုသေ၏” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ဥရုဝေလတော - ကြီးသော သဲအစုရှိသောတော။ တနည်း - သိက္ခာပုဒ် အပိုင်းအခြားကို လွန်ခြင်းကြောင့် ဆောင်အပ်သော သဲရှိသောတော။ ချဲ့ - ဘုရားမပွင့်မီ အမျိုးကောင်းသား တစ်သောင်း ရသေ့ပြုကြပြီး ထိုနေရာ၌ “ကာယ ဝစီကံများကား သူများသော်မှ ထင်ရှားသည်၊ မနောကံကား မထင်ရှားသဖြင့် ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသ<br> <br>စာမျက်နှာ-532 <hr> ဝိတက်များ ကြံသူသည် သူတပါးပြောစရာမလို၊ မိမိဘာသာ သပိတ်အိတ် (လက်ခုပ်) ဖြင့် သဲယူ၍ ဤနေရာ၌ ကြဲထားပါ၊ ဤကား ဒဏ်အမှုပါ” ဟု ကတိကဝတ်ထားပြီး သဲများ ကြဲချ၍ သဲပုံကြီး ဖြစ်လာ၊ နောင်လူများ ကာရံ၍ စေတီနေရာ ပြုထားကြသည်။ ထိုညောင်ပင်ရင်း၌ ဆိတ်ကျောင်းသားများ ထိုင်ကြ နားကြ၍ ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင် မည်သည်။</p> <p>ဘုရားဖြစ်ပြီးစ အကြံဖြစ် - ရှေးဘုရားများ အလေ့အကျင့် ဖြစ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရှေးအလေ့အလာအားဖြင့်လည်းကောင်း ပဉ္စမသတ္တာဟ၌ ယင်းအကြံ ဖြစ်သည်။ ရှေးအလေ့အလာနှင့်စပ်၍ တိတ္တိရဇာတ်မှာ -</p> <p>ဆင်၊ မျောက်၊ ခါ ၃-ဦး တနေရာ၌ နေကြစဉ် ကြီးသူကို အရိုအသေပြုကြမည်ဟု ညောင်ပင်ကို သက်သေထား၍ စုံစမ်းကြရာ ခါသည် အကြီးဆုံးဟု သိကြပြီး လေးစားမှုပြု၊ ညီညွတ်စွာ နေကြ၊ နတ်ပြည်ရောက်ကြသည်။ ထိုအကြောင်းကို သိသော သစ်ပင်စောင့်နတ်က “ယေ ဝုဍ္external: (လ) သမ္ပရာယေစ သုဂ္ဂတိ” = ကြီးသူကို လေးစား တရားလိမ္မာ သူတော်စာများသည် မျက်မှောက်ချီးမွမ်းအပ်၍ တမလွန်၌လည်း ဂတိကောင်း လားရသည်” ဟု ဂါထာကို ဆိုသည်။</p> <p>ဤသို့ အဟိတ်တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သော်မှ ဘုရားရှင်သည် ဂါရဝရှိနေခြင်းကို ကြိုက်နှစ်သက်သည်၊ ယခု ဘာကြောင့် မကြိုက်ဘဲ ရှိပါအံ့နည်း။</p> <p>လောကီ လောကုတ္တရာ ခွဲပုံ - သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ ဝိမုတ္တိဂုဏ်တို့ကား ၂-မျိုးလုံး ဖြစ်၍ ဤ၌မပါသော ဝိမုတ္တိညာဏဒဿနဂုဏ်ကား ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်ဖြစ်၍ လောကီသက်သက်သာ။</p> <p>နေခဲ့ကုန်ပြီ၊ နေကုန်ဆဲ၊ နေကုန်လတ္တံ့ - ဂါထာစကား၌ ပစ္စုပ္ပန်ဆိုင်ရာကိုလည်း အများကိန်း သုံးထားသဖြင့် ပစ္စုပ္ပန်ဘုရားလည်း များစွာဟု ထင်သူများအား “ယခုအခါ အရှင်ဘုရားသည်လည်း တရားကိုပင် အမှီပြု၍ နေတော်မူပါ” ဟူသော စကားဖြင့် ပယ်အပ်သည်။</p> <p>ငါ့အားဆရာမရှိ - နတ်လောက လူ့လောက၌ ငါနှင့်အတူမရှိ၊ အပြိုင်မရှိ။ လူသ စသော သုတ်တို့ဖြင့် အခြားဘုရားရှင်များ မဖြစ်ခြင်းကို ပြအပ်၏။</p> <p>မဟာဂုဏ် ၄-ပါး - (၁) ရတ္တညူမဟတ္တ - ညဉ့်အပိုင်းအခြားကို သိသော ရဟန်းဝါ၊ ထေရ်ကြီးရဟန်း များခြင်း၊ (၂) ဝေပုလ္လမဟတ္တ - ပြန့်ပြောသော ရဟန်းများ များခြင်း၊ (၃) ဗြဟ္မစရိယမဟတ္တ - သာသနာတော် ကျယ်ပြန့်မှု များခြင်း၊ (၄) လာဘဂ္ဂမဟတ္တ - မြတ်သော လာဘ်များခြင်း အဖြစ် ၄-မျိုးတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-533 <hr> သံဃာ၌လည်း ငါဘုရားရိုသေ၏ - ဘုရားရှင်ဖို့ မိထွေးတော်ဂေါတမီ ယူလာသော သင်္ကန်းအစုံကို “ဂေါတမီ၊ သံဃာအား လှူလိုက်၊ သံဃာအား သင်လှူလျှင် ငါဘုရားကိုလည်းကောင်း၊ သံဃာကိုလည်းကောင်း သင်ပူဇော်ပြီးဖြစ်မည်” ဟု မိန့်တော်မူလျက် ထိုအခါ သံဃာ၌ ဘုရားရိုသေသည်။</p> <h3>၂-ဥရုဝေလသုတ်</h3> <p>“ငါဘုရား ဘုရားဖြစ်ပြီးစ ဥရုဝေလတော နေရဉ္စရာမြစ်ကမ်း ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်ရင်း၌ နေစဉ် အိုမင်းရွယ်ရင့် အဆင့်လွန်မြောက် အရွယ်ဆုံးရောက်ကုန်သော ပုဏ္ဏားများစွာတို့ ငါ့ထံချဉ်းကပ်ကာ ဝမ်းသာနှုတ်ဆက် တနေရာထိုင်ကြပြီး ထိုပုဏ္ဏားများက ငါ့အား “ရဟန်းဂေါတမသည် အိုမင်းရွယ်ရင့် အဆင့်လွန်မြောက် အရွယ်ဆုံးရောက်ကုန်သော ပုဏ္ဏားများကို ရှိမခိုး၊ မကြိုဆို၊ နေရာဖြင့်လည်း မဖိတ်ဟု သတင်းကြားပါသည်၊ ထိုသတင်းစကားသည် အကြားအတိုင်း မှန်နေပါသည်၊ ဤကိစ္စ မသင့်လျော်ပါ” ဟု လျှောက်ကြသည်။</p> <p>“ဤအရှင်တို့သည် ကြီးသူတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ကြီးသူအဖြစ်ကို ပြုတတ်ကုန်သော တရားတို့ကိုလည်းကောင်း မသိကုန်” ဟု ထိုငါအား အကြံသည် ဖြစ်၏။ မွေးဖွားသည်မှ အသက် ၈၀၊ ၉၀၊ ၁၀၀-ရှိသည် ဖြစ်၍ ကြီးသူဖြစ်သော်လည်း မသင့်သော ကာလ၌ ဆိုတတ်သူ၊ မမှန်သောစကားကို ဆိုတတ်သူ၊ အကျိုးနှင့်မစပ် တရားနှင့်မစပ် အဆုံးအမနှင့် မစပ်သည်ကို ဆိုတတ်သူ၊ မသင့်သောအခါ၌ အကြောင်းမရှိ၊ အပိုင်းအခြားမရှိ၊ အစီးအပွားများနှင့် မစပ်၊ မမှတ်သားလောက်သော စကားကို ဆိုတတ်သူ ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုသူကို “လူကြီးလူမိုက်” ဟုသာ ရေတွက်အပ်သည်။</p> <p>ပျိုမျစ်နုနယ်၊ ပထမအရွယ် ငယ်သူပင် ဖြစ်သော်လည်း သင့်သောကာလ၌ ဟုတ်မှန်သည်ကို၊ အကျိုးရှိသည်ကိုသာ၊ တရားနှင့်စပ် ဝိနည်းနှင့် စပ်သည်ကိုသာ ဆိုတတ်သူ၊ သင့်သောကာလ၌ အကြောင်းရှိ၊ အပိုင်းအခြားရှိ၊ အစီးအပွားနှင့်စပ်သော မှတ်သားလောက်သော စကားကို ဆိုတတ်သူ ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုသူငယ်ကို “လူကြီးပညာရှိ” ဟုသာ ရေတွက်အပ်၏။</p> ကြီးသည်၏ အဖြစ်ကို ပြုတတ်သော တရား ၄-မျိုး မှာ ဤသာသနာတော်၌ - <p>(၁) ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို စောင့်နေ၏၊ အကျင့်ကျက်စားရာနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ အပြစ်အနည်းငယ်တို့၌ သော်လည်း ဘေးဟု ရှုလေ့ရှိကာ နေ၏၊ သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်ကျင့်၏။</p> <p>(၂) အကြားအမြင်များ၏၊ ဆောင်၏၊ ဆည်းပူး၏၊ အနက်သဒ္ဒါနှင့်တကွ ဖြစ်၍ အလုံးစုံ ပြည့်စုံစင်ကြယ်သည့် အကျင့်မြတ်ကို ပြတတ်ကုန်သော အစ အလယ် အဆုံး ကောင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-534 <hr> ခြင်းရှိသော တရားတို့ကို ထိုသူသည် များစွာ ကြားနာဖူး၏၊ ဆောင်ထား၏၊ နှုတ်ဖြင့် လေ့ကျင့်ထား၏၊ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန်ရှု၏၊ ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်း၍ သိ၏။</p> <p>(၃) မျက်မှောက်ဘဝ၌ ချမ်းသာစွာ နေကြောင်းဖြစ်သော စိတ်မြတ်၌ ဖြစ်သော ရူပါဝစရဈာန် ၄-ပါးတို့ကို အလိုရှိတိုင်း မငြိုမငြင် မပင်မပန်း ရ၏။</p> <p>(၄) အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ ရောက်ကာနေ၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ပျံ့လွင့်သောစိတ်ဖြင့် အကျိုးမရှိ ပြိန်ဖျင်းသောစကားကို ပြောဆို၊ မတည်ကြည်သော အကြံရှိ၍ မသူတော်တရား၌ မွေ့လျော်တတ်ပြီး တောသမင်နှင့်တူသော အယူယုတ်ညံ့၍ ပုဂ္ဂလဓမ္မ၌ မရိုသေသူသည် ကြီးသူအဖြစ် ဝေး၏။</p> <p>သီလပြည့်စုံ၊ အကြားအမြင်များ၊ ပညာရှိ၍ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး စောင့်စည်းကာ သမာဓိရှိသဖြင့် ပညာဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါး၏ အနက်ကို ရှုမြင်၏။ တရားအားလုံး၏ ကမ်းတဘက်ရောက်၏၊ ရာဂစသော ကြောင့်ကြမရှိ၊ လျင်မြန်သော ပညာရှိ၏၊ ဖြစ်သေကို ပယ်ပြီးဖြစ်၏၊ အကျင့်မြတ်အားလုံးရှိ၏၊ ထိုသူကို “ကြီးသူ” ဟု ငါဆို၏။ အာသဝေါများ မရှိသော ရဟန်းကို အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် “သီတင်းကြီးရဟန်း” ဟု ဆိုအပ်သတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>အကြားအမြင်များ၏ - အင်္ဂါ ၉-ပါးရှိသော ဘုရားသာသနာတော်ကို အစဉ်စကားစပ် ရှေ့နောက်အားဖြင့် သင်ယူထားသည်။ အကြားအမြင်ကို ဆောင်ခြင်း မည်သည် အိုးပေါက်၌ ရေသည် မတည်သကဲ့သို့ ပရိသတ်အလယ်၌ ရွတ်ဖို့ ချဖို့ မစွမ်းနိုင်လျှင် ဆောင်သည် မမည်။ သင်ယူခဲ့သော ဘုရားစကားသည် သင်ယူချိန်အတိုင်း ၁၀-နှစ်၊ နှစ် ၂၀- မယုတ်သော်မှ မပျောက်ခြင်းသည် ဆောင်ခြင်းမည်သည်။</p> <p>အကြားအမြင်ကို ဆည်းပူး၏ - ကျောက်၌ ထွင်းရေးသော အက္ခရာ၊ ရွှေခွက်၌ ထည့်ထားသော ခြင်္သေ့ဆီကဲ့သို့ နှလုံးအိမ်ဟူသော သေတ္တာ၌ သိမ်းထားအပ်သော ဘုရားစကားတော်တည်း။</p> <p>ဆောင်ထား၏ - သင်ယူထားသော ပိဋကကို လိုရာချက်ချင်း ရွတ်နိုင်အောင် ဆောင်ထားခြင်းတည်း။ ၁၀-သုတ်၊ အပေါင်း ၁၀-ဝဂ်၊ အပေါင်း ၅၀၊ အပေါင်းနှင့်စပ်၍ နှုတ်ဖြင့် သရဇ္ဈာယ်ခြင်းသည် နှုတ်ဖြင့် လေ့ကျင့်ထားသည် မည်သည်။<br> စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန်ရှု၏ - နှုတ်ဖြင့်ရွတ်သော ပိဋကတ်ကို စိတ်ဖြင့် ကြံလိုက်လျှင် ဆီမီးထွန်းကြည့်က မြင်သလို ထင်ရှားခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-535 <hr> အလိုရှိတိုင်း ရခြင်းစသည် - လိုတိုင်းခဏ၌ ဝင်စားနိုင်ခြင်းကား အလိုရှိတိုင်း ရခြင်း၊ ချမ်းသာစွာ နီဝရဏခွာ၍ ဝင်စားနိုင်စွမ်းရှိသည်ကား မငြိုမငြင်ရခြင်း၊ လိုတိုင်း ထနိုင်ခြင်းကား မပင်မပန်းရခြင်းတည်း။</p> <p>တရားအားလုံး၏ တဘက်ကမ်းရောက်၏ - အဘိညာပါရဂူ၊ ပရိညာပါရဂူ၊ ပဟာနပါရဂူ၊ ဘာဝနာပါရဂူ၊ သစ္ဆိကိရိယာပါရဂူ၊ သမာပတ္တိပါရဂူဟု ကမ်းတဘက်ရောက်မှု ၆-မျိုး ရှိသည်။</p> <h3>၃-လောကသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် လောက ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ လောကမှ ကင်းတော်မူ၏။ လောကဖြစ်ကြောင်း ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ လောကဖြစ်ကြောင်းကို ပယ်တော်မူ၏။ လောကချုပ်ရာနိဗ္ဗာန် ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုတော်မူ၏။ လောကချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းအကျင့် ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ အကျင့်ကို ပွားများတော်မူ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် နတ်လောက လူလောက၌ မြင်အပ်၊ ကြားအပ်၊ တွေ့ထိအပ်၊ သိအပ်၊ ရှာမှီးအပ်၊ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကျက်စားအပ်သော အာရုံအလုံးစုံကို ထိုးထွင်း၍ သိတော်မူသောကြောင့် တထာဂတ ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို ထိုးထွင်း၍ သိသောညဉ့်၊ ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသောညဉ့်၊ ထိုညဉ့် ၂-ခုတို့အကြား၌ ဟောပြောအပ်သော တရားအလုံးစုံသည် ဟောပြောတိုင်းသာ ဖြစ်၏။ တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် မဖြစ်သောကြောင့် တထာဂတဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် အကြင်သို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြောလေ့ရှိ၏၊ ထိုသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြုလေ့ရှိ၏။ အကြင်သို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြုလေ့ရှိ၏၊ ထိုသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြောလေ့ရှိ၏။ ဤသို့လျှင် ပြောတိုင်းပြု၊ ပြုတိုင်းပြောလေ့ရှိသောကြောင့် တထာဂတဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် လူလောက နတ်လောက၌ သူတပါးတို့ကို လွှမ်းမိုးတော်မူနိုင်၏၊ သူတပါးတို့က မလွှမ်းမိုးနိုင်၊ စင်စစ်မြင်တတ်၏၊ မိမိအလိုသို့ လိုက်စေနိုင်၏။ ထို့ကြောင့် တထာဂတဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>လောကအားလုံးကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ လောက၌ သိစရာအားလုံးကို ဟုတ်မှန်တိုင်း သိသောကြောင့် လောကအားလုံးမှ ကင်းတော်မူ၏။ လောကအားလုံး၌ ကပ်ငြိခြင်း တဏှာဒိဋ္ဌိ ဥပဓိ မရှိတော်မူ။<br> <br>စာမျက်နှာ-536 <hr> မြတ်စွာဘုရားသည် စင်စစ်အာရုံအားလုံးကို လွှမ်းမိုးတော်မူနိုင်၏၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံ၍ ထုံးဖွဲ့မှုအားလုံးမှ လွှတ်တော်မူ၏။ ငြိမ်းချမ်း၍ ဘာဘေးရန်မျှ မရှိသော နိဗ္ဗာန်ကို တွေ့ထိဆိုက်ရောက်တော်မူ၏။</p> <p>အာသဝေါကုန်ပြီး ဆင်းရဲကင်းပြီး ယုံမှားမှုပယ်ပြီးသော ထိုဘုရားရှင်သည် ကံအားလုံး ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်တော်မူ၏။ ဥပဓိ ၄-ပါးတို့ ကုန်ရာနိဗ္ဗာန်သို့ လွတ်လွတ်ဝင်တော်မူ၏။</p> <p>သစ္စာ ၄-ပါးကို သိတော်မူသော ထိုဘုရားရှင်သည် အတုမဲ့ ခြင်္သေ့မင်း ဖြစ်တော်မူ၍ နတ်နှင့်တကွသော သတ္တလောကအား တရားမြတ်စကြာကို လည်စေတော်မူ၏။ မြတ်စွာဘုရားကို ကိုးကွယ်ရာဟု ဆည်းကပ်ကြကုန်သော နတ် လူတို့သည် ကြီးမြတ်၍ ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းတော်မူသော ထိုမြတ်စွာဘုရားကို ချဉ်းကပ်၍ ဤသို့လျှင် ရှိခိုးကြကုန်၏။</p> <p>ယဉ်ကျေးပြီးသော ဘုရားရှင်သည် ယဉ်ကျေးသူတို့ထက်၊ ငြိမ်းအေးပြီးသော ဘုရားရှင်သည် ငြိမ်းအေးသူတို့ထက်၊ လွတ်မြောက်ပြီးသော ဘုရားရှင်သည် လွတ်မြောက်ပြီးသူတို့ထက်၊ ကူးမြောက်တော်မူပြီးသော ဘုရားရှင်သည် ကူးမြောက်သူတို့ထက် မြတ်တော်မူ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် ကြီးမြတ်၍ ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းတော်မူသော ထိုဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးကြကုန်၏။ နတ်နှင့်တကွသော လောက၌ ငါနှင့်ပြိုင်ဘက် ပုဂ္ဂိုလ်မရှိ။</p> <p>လောကအရ - ဒုက္ခသစ္စာကောက်။ သစ္စာ ၄-ပါးတို့ဖြင့် မိမိဘုရားအဖြစ်ကို ပြပြီး၍ တထာဂတအဖြစ်ကို ပြခြင်းငှာ မြတ်စွာဘုရားသည် စသည် မိန့်။</p> <p>အရကောက်များ - နှာခေါင်း လျှာ ကိုယ်တို့ဖြင့် ထိ၍ ယူအပ်သော ဂန္ဓ ရသ ဖောဋ္ဌဗ္ဗသည် မုတ (တွေ့ထိအပ်)၊ သုခ ဒုက္ခစသော ဓမ္မာရုံသည် ဝိညာတ (သိအပ်)၊ ရှာ၍သော်လည်းကောင်း၊ မရှာဘဲသော်လည်းကောင်း ရအပ်၊ ရသော်လည်းကောင်း မရသော်လည်းကောင်း ရှာမှီးအပ်ဟု သိလေ။</p> <p>ထိုးထွင်း၍ သိတော်မူသောကြောင့် - စကြဝဠာ များစွာတို့၌ နတ်နှင့်တကွသော ဤလောကအား စက္ခုဒွါရ၌ ထင်လာသော ညိုရွှေစသော ရူပါရုံများဝယ် “ဤသူ ဤရူပါရုံကို အာရုံပြု၍ ဝမ်းသာသည်၊ စိတ်ဆင်းရဲသည်” စသည်ဖြင့် အလုံးစုံ သိတော်မူသည်။ သောတဒွါရစသည်တို့၌ ထင်လာသော သဒ္ဒါရုံ စသည်များ၌လည်း နည်းတူပတ် မနောဒွါရအထိယူ။</p> <p>စာမျက်နှာ-537 <hr> သတ္တဝါအပေါင်း၏ ရှာမှီးပါလျက် မရသော၊ မရှာဘဲ မရသော၊ ရှာ၍ ရသော၊ မရှာဘဲလည်း ရသော အာရုံအားလုံးသည် ဘုရားဉာဏ်တော်အား မရောက်သည် မရှိ၊ ဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်မပြုနိုင်သည် မရှိပေ။</p> <h3>၄-ကာဠကာရာမသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာကေတမြို့ ကာဠကာရာမ သူဌေးအရံ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းများအား - “နတ်လောက လူ့လောကသည် မြင် ကြား တွေ့ထိအပ် သိအပ် ရှာမှီးအပ် စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကျက်စားအပ်သော အာရုံအလုံးစုံကို ငါသိ၏။</p> <p>ယင်းအာရုံအလုံးစုံကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိပြီးပြီ၊ ထင်စွာသိပြီးပြီ၊ ထိုအာရုံအလုံးစုံသို့ မြတ်စွာဘုရားသည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မကပ်ရောက်။</p> <p>ယင်းအာရုံအလုံးစုံကို ငါမသိဟု ဆိုငြားအံ့၊ ငါ၏စကားသည် အမှားဖြစ်ရာ၏။ ထိုအာရုံအားလုံးကို ငါသိလည်း သိ၏၊ ငါသိလည်း မသိဟု ဆိုငြားအံ့၊ ငါ၏ ထိုစကားသည် ထို့အတူသာ အမှားဖြစ်ရာ၏။</p> <p>ထိုအာရုံအားလုံးကို ငါသိသည် မဟုတ်၊ မသိလည်း မဟုတ်ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ငါ၏ ထိုစကားသည် အပြစ်ဖြစ်ရာ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် မြင်ရမည်ကို မြင်၍ မြင်ပြီးသည်ကို တဏှာမာနဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မအောက်မေ့၊ မမြင်ရသေးသည်ကို မြင်နေသည်ကို မြင်တတ်သူကို တဏှာမာနဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မအောက်မေ့။</p> <p>ကြားရမည့်အရာကို ကြား၍၊ တွေ့ရမည့်အရာကို တွေ့၍၊ သိရမည့်အရာကို သိ၍၊ သိပြီးသည်ကို၊ မသိရသေးသည်ကို သိနေသူကို သိတတ်သူကို တဏှာမာနဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မအောက်မေ့။ ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် မြင် ကြား တွေ့ထိအပ်သော တရားတို့၌ တူမျှသော သဘောရှိသည်သာတည်း။ တူမျှသော သဘောရှိသည် ဖြစ်၍သာလျှင် တာဒီ မည်၏။ တာဒိဂုဏ်မှတပါး အထူးသာလွန် မြင့်မြတ်သော တာဒိဂုဏ်မရှိဟု ငါဆို၏” ဟု မိန့်။</p> <p>သူတပါးတို့ မြင် ကြား တွေ့အပ်သော အာရုံအလုံးစုံကို အမှန်ထင်ကာ တဏှာဖြင့် လွှမ်းမိုး ပြီးဆုံးစေအပ်သူ၊ မိမိကိုယ်တိုင် စောင့်စည်း၏ဟု ဆိုသူ၊ မိစ္ဆာအယူရှိသူတို့၌ တာဒိဂုဏ်မရှိ။ ထိုမိစ္ဆာယူသူတို့၏ မှန်သောစကားကိုလည်းကောင်း၊ ချွတ်ယွင်းသော စကားကိုလည်းကောင်း အမြတ်ပြု၍ စိတ်၌ မထားရာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-538 <hr> ထိုမိစ္ဆာအညှောင့်ကိုလည်း ရှေးဦးမြင်၍ အကြင် ၆၂-ပါးသော မိစ္ဆာအယူ၌ သတ္တဝါအပေါင်းသည် လွှမ်းမိုး ပြီးဆုံးစေ၏၊ ကပ်ငြိ၏၊ ထိုမိစ္ဆာအယူကို ငါသိမြင်၏။ ထို့အတူ မြတ်စွာဘုရားတို့အား တဏှာဖြင့် လွှမ်းမိုး ပြီးဆုံးစေခြင်းသည် မရှိ။</p> <p>ဤသုတ်ဖြစ်ကြောင်းအတ္ထုပ္ပတ် - ဘုရားရှင်ဂုဏ်တော် ပြောဆိုခြင်းကြောင့်တည်း။ ချဲ့ - အနာထပိဏ်သူဌေးသမီး စူဠသုဘဒ္ဒါ သည် သာကေတမြို့ ကာဠကသူဌေးသားအိမ် သွားခါနီး ဘုရားထံချဉ်းကပ်ပြီး “တပည့်တော် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအမျိုးအိမ် သွားရပါတော့မည်။ ထိုမြို့မှာ ပူဇော်ခွင့်ရ၍ လူလွှတ်ပင့်က နှေးပါလိမ့်မည်၊ တပည့်တော်ကို ဘုရားရှင် နှလုံးသွင်းတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထား ဝန်ခံချက်ရပြီးမှ လင့်အိမ်လိုက်သည်။<br> လက်ထပ်ဆွမ်းကျွေးမွေးမှု ရှေးအစဉ်အလာ - သူဌေးသည် ချွေးမအလာ မင်္ဂလာပွဲ ကျင်းပမည် ကြံပြီး ခဲဖွယ်ဘောဇဉ်များ စီစဉ်ပြီး အဝတ်မဝတ်သော တက္ကတွန်း ၅၀၀-ဖိတ်ထား၍ ထိုင်နေကြစဉ် “ရဟန္တာများကို ငါ့သမီး လာရှိခိုးပါ” ဟု ပြောခိုင်းသည်။ အရိယာချွေးမသည် “ရဟန္တာများ” ဟု ဆိုစဉ်ပင် “ငါအရတော်ပြီ” ဟု ထ၍အလာ အသရေကင်းသော တက္ကတွန်းများကို မြင်လျှင် “အတွင်းအပြင် အရှက်အကြောက်ကင်းသော ဤသူများ ရဟန်းမဟုတ်ပါ” ဟု ပြောပြီး တံတွေးထွေးကာ သူ့နေရာ ပြန်သွားသည်။</p> <p>သောတာပန် သုဘဒ္ဒါကို အယုတ်ဟု ဆိုသော တက္ကတွန်းများ - ထို့နောက် တက္ကတွန်းများက “သူဌေးကြီး၊ သင်ဘယ်က အယုတ်မကို ရလာသလဲ၊ ဇမ္ဗူဒိပ်မှာ တခြားကလေးမ မရှိတော့ပြီလော” ဟု စူဠသုဘဒ္ဒါကို ဆဲရေးကြသည်။ သူဌေးက “ဆရာတို့၊ သူငယ်မ သိ၍ပဲပြုပြု၊ မသိ၍ပဲပြုပြု ဤကိစ္စ တပည့်တော် သိပြီး ဆောင်ရွက်ပါမည်” ဟု တက္ကတွန်းများအား ပြောပြီး သူ(သုဘဒ္ဒါ)ထံ သွားကာ “သမီး၊ ဘာ့ကြောင့် ဤသို့ပြုပြီး ရဟန္တာများကို အရှက်ရစေတာလဲ” ဟု ပြောရာ “ရဟန္တာဆိုသည်မှာ ဤသို့ မဟုတ်ပါ” ဟု ပြောပြီး သူဌေးအမေးအရ “သမီး၏ ဆရာရဟန်းများသည် ငြိမ်သက်သော ဣန္ဒြေစိတ် တန်ခိုးရှိကြပြီး မြတ်သောဂုဏ်၌ တည်ကြပါ၏၊ မျက်လွှာချကာ နှိုင်းချိန်စွာ ပြောဆိုတတ်ကြပါသည်၊ ဆင်ပြောင်သည် အနှောင်အဖွဲ့ဖြတ်၍ တောဝင်နေသကဲ့သို့ သမီး၏ ဆရာရဟန်းများလည်း အဖော်မထား တစ်ပါးတည်း တောဝင်နေထိုင်ကြပါသည်” ဟု သုဘဒ္ဒါက ပြောပြီး ရတနာ ၃-ပါး၏ ကျေးဇူးဂုဏ်ကို ချီးကျူးဆိုလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-539 </p><hr> <h3>ပန်း ၈-ဆုပ်ကိုလွှတ်၍ ဘုရားပင့်စေသည်</h3> <p>“သို့ဖြစ်လျှင် သမီး၏ ရဟန်းများကို ပင့်၍ မင်္ဂလာပြုကြပါစို့” ဟု ခွင့်ပြုသဖြင့် သုဘဒ္ဒါသည် ညနေချမ်း ပြာသာဒ်ပေါ်တက် ကြီးစွာသော ပန်းတောင်းကို ယူ၍ ဘုရားဂုဏ်တော်များ စီးဖြန်းကာ ပန်း ၈-ဆုပ်တို့ကို ဘုရားထံတော်လွှတ်၊ လက်အုပ်ချီ ရှိခိုးနေပြီး “မနက်ဖြန် သံဃာ ၅၀၀-နှင့် တပည့်တော်ဆွမ်းကို အလှူခံတော်မူပါ” ဟုလည်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ထိုပန်းများ သွားပြီး ဘုရားထံ မျက်နှာကြက်အဖြစ် တည်ကြ၏။ ဘုရားရှင် ဆင်ခြင်တော်မူသော် အကြောင်းကို သိတော်မူသည်။ တရားပွဲအဆုံး၌ အနာထပိဏ်သူဌေးကြီးက ဘုရားရှင်အား နက်ဖြန် သံဃာ ၅၀၀-နှင့်အတူ ဆွမ်းစားပင့်ရာ “စူဠသုဘဒ္ဒါက ပင့်ပြီးပြီ” ဟု ဘုရားရှင်က မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းဂုဏ်ကား ဝေးသော်လည်း ထင်ရှား</h3> <p>“မည်သူမျှ လာသည်ကို မမြင်ပါဘုရား” ဟု အနာထပိဏ်က လျှောက်ရာ “သဒ္ဓါရှိသူ ဥပါသိကာသည် ယူဇနာ ရာထောင်အဝေး၌ တည်သော်လည်း ဟိမဝန္တာတောင်ကဲ့သို့ ထင်ရှား၏” ဟု မိန့်ပြီး “သူတော်ကောင်းများသည် ဝေးသော်လည်း ဟိမဝန္တာတောင်ကဲ့သို့ ထင်ရှား၏၊ မသူတော်များကား ညအခါ ပစ်အပ်သော မြားလို မထင်ရှားကုန်” ဟု ဂါထာကို မိန့်သည်။</p> <p>သူဌေးက ဘုရားရှင်အား “တပည့်တော်သမီးအား ချီးမြှောက်တော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်ထားရှိခိုး ပြန်သွားသည်။ ဘုရားရှင်က အရှင်အာနန္ဒာကို “သာကေတ သွားဖို့ ဆဠဘိည ရဟန်း ၅၀၀-စာရေးတန် ပေးလိုက်” ဟု မိန့်ကြားသည်။</p> <p>“ဘုရားရှင်တို့မည်သည် ကိစ္စများ၍ ငါ့ကို သတိမှ ရပါ့မလား၊ ဘယ်လိုပြုရအံ့နည်း” ဟု ညဉ့်၏ အခြားမဲ့၌ စူဠသုဘဒ္ဒါ ကြံစည်စဉ် ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းက “ရှင်မ၊ စိတ်မပျက် စိတ်မကောင်း မဖြစ်နှင့်၊ သင့်ဆွမ်းကို ဘုရားရှင် လက်ခံပြီးပြီ” ဟု ပြောသဖြင့် ဝမ်းသာစွာ အလှူကိစ္စကို စီစဉ်နေသည်။</p> <h3>နတ်သိကြားကူသော သုဘဒ္ဒါဆွမ်းကျွေး</h3> <p>သိကြားမင်းသည်လည်း ဝိသုကြုံအား သာကေတမြို့ စူဠသုဘဒ္ဒါထံ မြတ်စွာဘုရားနှင့် သံဃာတော်များ ကြွဖို့၊ ပြာသာဒ် ၅၀၀-ဖန်ဆင်းဖို့ မိန့်ထားရာ ထိုပြာသာဒ်များဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ကောင်းကင်ခရီး ကြွတော်မူကြရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-540 <hr> သုဘဒ္ဒါသည် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ဆွမ်းကပ် ရှိခိုးပြီး “တပည့်တော်၏ ယောက္ခမတဘက်သည် အယူလွဲကြပါသည်၊ သူတို့အား လျှောက်ပတ်သော တရား ဟောကြားပါ” ဟု တောင်းပန်ရာ ဟောကြားသဖြင့် ကာဠကသူဌေး သောတာပန် တည်သည်။ သူ့ဥယျာဉ်ကိုလည်း ဘုရားရှင်အား လှူသည်။</p> <h3>ဘုရားကျောင်းဆောက်ရေး တက္ကတွန်းများ ကပ်နေသေး၏</h3> <p>တက္ကတွန်းများက “သူတို့ကို ပထမလှူထားသည်” ဟု မထွက်လိုကြ။ သူဌေးက “ဖြစ်တဲ့နည်းဖြင့် နှင်ထုတ်ကြ” ဟု ခိုင်းပြီး အားလုံးထုတ်ကာ ထိုဥယျာဉ်၌ ဘုရားကျောင်းဆောက် ရေစက်ချသည်။ ကာဠကသူဌေး ဆောက်လှူ၍ ကာဠကာရာမ မည်သည်။</p> <p>သာကေတမြို့သား အမျိုးကောင်းသား ၅၀၀-တို့သည် ဘုရားတရား နာရ ရဟန်းပြုကြပြီး “ဘုရားဂုဏ်တော်များကား ဪ ကြီးမြတ်ပေစွ၊ ဤမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ သူဌေးကြီးကိုသော်မှ သောတာပန်ဖြစ်စေပြီး တမြို့လုံးကို နတ်ပြည်နှင့်တူအောင် ဘုရားရှင် ပြုတော်မူအပ်ပြီ” ဟု ဘုရားဂုဏ် ချီးကျူးနေကြစဉ် ဘုရားရှင်သိ၍ “ငါလျှင် ဒေသနာကြီးတခု ဖြစ်မည်၊ ရဟန်း ၅၀၀-လည်း အရဟတ္တဖိုလ် တည်မည်၊ မြေလည်း ရေဆုံးအောင် လှုပ်မည်” ဟု သိတော်မူပြီး ဓမ္မသဘင် ကြွသွားပြီး ဤသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။ “အာရုံအလုံးစုံကို ငါသိ၏” ဤပုဒ်အဆုံး၌ မဟာပထဝီ ရေအဆုံး လှုပ်သည်။</p> <h3>၅-နေရာမြေလှုပ်သော ဘုံ ၅-ပါး</h3> <p>(၁) ငါသိ၏၊ (၂) သိပြီးပြီ၊ (၃) ထင်စွာသိပြီးပြီ - ဤ ၃-ပုဒ်ဖြင့် သဗ္ဗညုတဘုံ ကို၊<br> (၄) တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မကပ်ရောက် - ဤပုဒ်ဖြင့် ခီဏာသဝဘုံ ကို၊<br> (၅) ငါ၏စကားသည် အမှား အပြစ် - ဤစကားများဖြင့် သစ္စာဘုံ ကို၊<br> (၆) သိတတ်သူကို မအောက်မေ့ - ဤစကားများဖြင့် သုညတာဘုံ ကို၊<br> (၇) မွန်မြတ်သော တာဒိဂုဏ်မရှိ - ဤစကားများဖြင့် တာဒိဘုံ ကို -<br> ဟောအပ်ရကာ ဤဘုံ ၅-ပါးတို့ဖြင့် တရားဆုံးစဉ် သက်သေအဖြစ် ၅-နေရာ မြေလှုပ်သည်။ ယခု ရဟန်းသစ် ၅၀၀-အမှူးထား၍ ထိုနေရာ ရောက်လာသမျှ လူနတ်များတွင် ၄၀၀၀- အမြိုက်ရည် သောက်ကြရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-541 </p><hr> <h3>၅-ဗြဟ္မစရိယသုတ်</h3> <p>လူအပေါင်းအား အံ့ဖွယ်ပြုဖို့၊ ဖြားယောင်းဖို့၊ လာဘ်ပူဇော်သကာ ကျော်စောမှုဟူသော အာနိသင်ရှိဖို့၊ ထိုထိုအကြောင်းဖြင့် ဝါဒဖြန့်ဖို့ “ငါ့ကို ဤသဘောရှိ၏” ဟု လူအပေါင်းသိစေဖို့ ဤအကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးရသည် မဟုတ်။ စင်စစ်သော်ကား စောင့်စည်းဖို့၊ ပယ်ဖို့၊ တပ်မက်မှုကင်းဖို့၊ ရာဂစသည်ချုပ်ဖို့ ဤအကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးရ၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်ပြီးလျှင် အဆုံးအမအတိုင်း ကျင့်သူများ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုလတ္တံ့ဟု နိဂုံးချုပ်တော်မူသည်။</p> <h3>၆-ကုဟသုတ်</h3> <p>အကြင်ရဟန်းများသည် အံ့ဖွယ်ပြုတတ်ကြ၊ ခက်ထန်ကြ၊ ဖြားယောင်းတတ်ကြ၏။ ဦးချိုနှင့်တူစွာ ထင်ရှားသော ကိလေသာများ ရှိကြ၊ အချည်းနှီး တက်ကြွကြ၏၊ မတည်ကြည်ကြ။ ထိုရဟန်းများသည် ငါဘုရားကို မမြတ်နိုးကြကုန်၊ ဤဓမ္မဝိနယသာသနာတော်မှ ကင်းကွာကုန်၏၊ ဤဓမ္မဝိနယ၌ ကြီးပွားစည်ပင်ပြန့်ပြောခြင်းသို့ မရောက်ကုန်။ အံ့ဖွယ်ကို မပြုတတ်၊ မဖြားယောင်းတတ်သော ဉာဏ်ပညာနှင့် ပြည့်စုံ၍ အပြန်အားဖြင့် ကောင်းမြတ်သော ရဟန်းများသာ ဤဓမ္မဝိနယ၌ ကြီးပွားစည်ပင် ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်သည်။</p> <h3>၇-သန္တုဋ္ဌီသုတ်</h3> <p>တာဝန်လည်းနည်း၍ ရလည်း ရလွယ်သော အပြစ်လည်း မရှိသော ပစ္စည်း ၄-မျိုး မှာ -<br> သင်္ကန်းတို့တွင် ပံ့သကူသင်္ကန်း၊<br> စားဖွယ်တို့တွင် ဆွမ်းခံသွား၍ ရအပ်သောဆွမ်း၊<br> ကျောင်းတို့တွင် သစ်ပင်ရင်းဟူသော ကျောင်း၊<br> ဆေးတို့တွင် နွားကျင်ငယ်ပုပ်ဟူသော ဆေး၊<br> ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ တာဝန်နည်း၍ ရလွယ်သော ပစ္စည်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်းကို “ရဟန်း၏ ရဟန်းအဖြစ်” ဟူသော အင်္ဂါတစ်ပါးဟု ငါယူ၏ဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ဤသို့ ရောင့်ရဲသော ရဟန်းအား ကျောင်းစသည်ကို အကြောင်းပြု၍ စိတ်ပင်ပန်းမှု ကင်း၏၊ အရပ်မျက်နှာကိုလည်း မထိခိုက်။ ရဟန်းအားလျော်သော အကြင်တရားကို ဘုရားဟောတော်မူ၏၊ သတိမမေ့မူ၍ ကျင့်သော နှစ်သက်သော စိတ်ရှိသော ရဟန်းသည် ထိုတရားများကို သိမ်းဆည်းယူအပ်သတည်းဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်သည်။</p> <h3>၈-အရိယဝံသသုတ်</h3> <p>အမြတ်ဟု သိအပ်ကုန်သော၊ ရှည်မြင့်စွာသော ကာလတို့က ဖြစ်၏ဟု သိအပ်ကုန်သော၊ ဘုရား ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ သာဝကတို့၏ အဆက်အနွယ်ဟု သိအပ်ကုန်သော၊ ရှေးကျကုန်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-542 <hr> အရိယာတို့၏ အနွယ်အဆက် ဖြစ်ကုန်သော အရိယဝံသတရား တို့သည် ၄-မျိုးတို့တည်း။ ထိုတရားတို့ကို မပယ်အပ်ကုန်၊ ဘုရားရှင်တို့သည် မပယ်ဖူးကုန်၊ ယခုလည်း မပယ်ကြကုန်၊ နောင်လည်း ပယ်လိမ့်မည် မဟုတ်ကုန်၊ ပညာရှိ ရဟန်းပုဏ္ဏားတို့ မကဲ့ရဲ့အပ်ကုန်။ အဘယ် ၄-မျိုးတို့နည်းဟူမူ -</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရသမျှသော သင်္ကန်းဖြင့် ရောင့်ရဲ၏၊ ရောင့်ရဲခြင်းဂုဏ်ကိုလည်း ဆိုလေ့ရှိ၏။ သင်္ကန်းကြောင့် မလျော်မအပ်သော ရှာမှီးခြင်းသို့လည်း မရောက်၊ သင်္ကန်းမရ၍လည်း မတောင့်တ၊ ရ၍လည်း မမက်မော မတွေဝေ၊ တဏှာဖြင့် မလွှမ်းမိုး၊ အပြစ်ကို ရှုလေ့ရှိကာ ထွက်မြောက်ကြောင်းကို သိလျက် သုံးဆောင်၏။ ထိုရသမျှ ရောင့်ရဲခြင်းဖြင့်လည်း မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်၊ သူတစ်ပါးကို မရှုတ်ချ။ အကြင်ရဟန်းသည် ရောင့်ရဲမှု၌ ကျွမ်းကျင်၏၊ ပျင်းရိခြင်းမရှိ၊ ဆင်ခြင်ဉာဏ်ရှိ၏၊ သတိနှင့်ယှဉ်၏။ ဤရဟန်းကို အရိယာတို့၏ အနွယ်အဆက်၌ တည်သော ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>နောက်တစ်မျိုးကား ရသမျှသော ဆွမ်းဖြင့် ရောင့်ရဲ၏။ (သင်္ကန်းနည်းတူ။)</p> <p>နောက်တစ်မျိုးကား ရသမျှသော ကျောင်းအိပ်ရာနေရာဖြင့် ရောင့်ရဲ၏။ (၎င်း။)</p> <p>နောက်တစ်မျိုးကား ရဟန်းသည် ဘာဝနာ၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်၏၊ ကာမစ္ဆန္ဒစသည်ကို ပယ်ခြင်း၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်၏။ ၂-မျိုးဆိုင်ရာ၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်ခြင်းဖြင့် မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်၊ သူတစ်ပါးကို မရှုတ်ချ။ အကြင်ရဟန်းသည် ဘာဝနာပွားများမှု၊ ပယ်မှု၌ ကျွမ်းကျင်၏၊ မပျင်းရိ၊ ပညာသတိရှိ၏။ ထိုရဟန်းကို အရိယာတို့၏ အနွယ်ဆက်၌ တည်သော ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏။ ဤ ၄-ပါးတို့တည်း။</p> <p>ဤအရိယဝံသတရား ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အရှေ့အရပ်၌ နေစေကာမူ ထိုရဟန်းကသာ မမွေ့လျော်ခြင်း (အရတိ) ကို နှိပ်စက်နိုင်ရာ၏၊ ထိုရဟန်းကို မမွေ့လျော်ခြင်းက မနှိပ်စက်နိုင်ရာ။ အနောက်၊ မြောက်၊ တောင် အရပ်၌ နေစေကာမူ အကြောင်းကား လုံ့လရှိသော ရဟန်းသည် မမွေ့လျော်ခြင်း၊ မွေ့လျော်ခြင်းကို သည်းခံနိုင်သောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ကိလေသာကို ဖျက်ဆီးပြီး၍ တေဘူမိကကံအားလုံးကို ပယ်ပြီးသော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကို အဘယ်အကုသိုလ်တရား တားနိုင်အံ့နည်း။ တစ်နိက္ခရှိသော ဇမ္ဗူရစ်ရွှေစင် ကဲ့သို့ - အဘယ်သူသည် ကဲ့ရဲ့ထိုက်ပါအံ့နည်း၊ နတ်ဗြဟ္မာများ ချီးမွမ်းကြရ၏ဟု ဂါထာဖြင့် မိန့်။</p> <p>ရဟန်း ၄-သောင်းအား ဟောသောသုတ် - ဇေတဝန်ကျောင်း ဓမ္မသဘင်၌ နေစဉ် မိမိ၏လည်းကောင်း၊ ယင်းရဟန်းတို့၏လည်းကောင်း အလိုဆန္ဒနှင့်စပ်၍ ဤအရိယဝံသတရားများ ဟောကြားသည်။ ခတ္တိယ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ဝေဿ၊ သုဒ္ဒ၊ သမဏ၊ ကုလ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-543 <hr> ရာဇဝံသဟု ဝံသ ၇-မျိုးနောက်၊ ၈-ခုမြောက် အရိယဝံသသည် အမြစ်နံ့စသည်တို့တွင် ကရမက်အနံ့ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သကဲ့သို့ အမြတ်ဆုံးစံသတည်း။</p> <p>သင်္ကန်း ဟူသည် - ခေါမချည်သင်္ကန်းစသော ၆-မျိုးနှင့် ဘွဲ့ဖြူပုဆိုးစသော အလျော်သင်္ကန်း ၆-မျိုး၊ ပေါင်း ၁၂-မျိုးသည် အပ်၍ သမန်းမြက်သင်္ကန်း၊ မရိုးမျှင်သင်္ကန်း စသည်များကား မအပ်။</p> <p>သင်္ကန်းဖြစ်ရာခေတ် - သံဃာ၊ ဂိုဏ်း၊ ဆွေမျိုး၊ မိတ်ဆွေမှ လည်းကောင်း၊ မိမိဥစ္စာဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပံ့သကူမှ လည်းကောင်း ဖြစ်နိုင်သော ခေတ် ၆-ပါး။</p> <p>ပံ့သကူသင်္ကန်း ၂၃-မျိုး - သုသာန်၌ ကျသောသင်္ကန်း၊ ဈေးတံခါး၌ကျ၊ လမ်းခရီး၌စွန့်၊ အမှိုက်ပုံ၌စွန့်၊ ကိုယ်ဝန်အညစ်အကြေး ပယ်ကြောင်းဖြစ်သော သင်္ကန်း၊ ဘုတ်ဆေးသမားတို့ ဦးခေါင်းနှင့်တကွ ရေချိုး၍ စွန့်ပစ်၊ ရေဆိပ်စွန့်၊ သူသေကောင်လွှမ်း၊ သုသာန်ပို့ပြီးမှ ပြန်ယူလာ၊ မီးလောင်ပေါက်ရှိ၊ နွားခဲအပ်၊ ခြခဲအပ်၊ ကြွက်ခဲအပ်၊ ကလနားပြတ်၊ အမြိတ်ပြတ်၊ တံခွန်စိုက်ထောင်အပ်၊ တောင်ပို့၌ ပူဇော်အပ်၊ ရဟန်းတို့၏ သင်္ကန်း၊ သမုဒ္ဒရာလှိုင်းရိုက်တင်အပ်၊ အဘိသိက်သွန်းရာ စွန့်အပ်၊ ခရီးသွားသူများ ခိုးသူဘေးကြောင့် ကျောက်ဖြင့်ထု၍ ရုံအပ်၊ လေတိုက်လာ၊ တန်ခိုးဖြင့်ပြီး နတ်ပေး၍ ရသော သင်္ကန်းတို့တည်း။</p> <p>သင်္ကန်း၌ ရောင့်ရဲခြင်း (၂၀) - ကြံခြင်းဖြင့်၊ ရောင့်ရဲခြင်းဖြင့်၊ သွားခြင်းဖြင့်၊ ရှာခြင်းဖြင့်၊ ရခြင်းဖြင့်၊ မျှရုံခံခြင်းဖြင့်၊ လျှပ်ပေါ်မှုကို ရှောင်ခြင်းဖြင့်၊ ရသလိုဖြင့်၊ စွမ်းနိုင်သမျှဖြင့်၊ လျောက်ပတ်ရုံမျှဖြင့်၊ ဆိုးရေဖြင့်၊ ဖွတ်လျှော်ခြင်းဖြင့်၊ ချုပ်ဆိုးရသည်ကို ပြုခြင်းဖြင့်၊ အတိုင်းအတာဖြင့်၊ ချုပ်ချည်ဖြင့်၊ ချုပ်ခြင်းဖြင့်၊ ဆိုးခြင်းဖြင့်၊ ဗိန္ဓုထိုးခြင်းဖြင့်၊ သုံးဆောင်ခြင်းဖြင့်၊ သိုမှီးမှုကို ရှောင်ခြင်းဖြင့်၊ စွန့်ခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ကြံခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - ပါစီနခဏ္ဍာဇိအရပ်နေ ပံ့သကူဆောင် မထေရ်ကဲ့သို့ ဖြစ်သင့်သည်။ ထိုအရှင်ကား “ငါ့သင်္ကန်းဆွေးပြီ၊ အများနေရာမှာ ရနိုင်မည်” ကြံပြီး မဟာဝိဟာရကြွ၊ သံဃထေရ်ရှိခိုး၊ သံဃထေရ်နှင့်အတူ ရွာတံခါးသွားဖို့ မဟာဗောဓိတံခါးမုခ်၌ ရပ်လျက် “ဘုန်းရှိသူတို့၏ နေရာမှာ မြတ်နိုးဖွယ် ရနိုင်မည်” ဟု ကြံမိခြင်းကြောင့် “ငါ့အကြံ မစင်ကြယ်” ဟု သိပြီး နောက်ပြန်သည်။</p> <p>နောက်တစ်နေ့ သရက်ကုန်းပြင်အနီးမှ၊ နောက်နေ့ မဟာစေတီ မြောက်တံခါးမှ နောက်ပြန်သည်။ စတုတ္ထနေ့မှ မထေရ်ကြီးက “ဤရဟန်း အကြံမစင်ကြယ်” ဟု သိ၍<br> <br>စာမျက်နှာ-544 <hr> ပုစ္ဆာမေးလျက် ရွာဝင်သည်၊ ထိုည လူတစ်ယောက် ကျင်ကြီး အဝတ်၌ ပါမိ၍ ထိုအဝတ်ကို အမှိုက်ပုံ၌ စွန့်ထားသည်။</p> <p>ယင်မမဲရိုင်းများ အုံနေသော ထိုအဝတ်ကို ပံ့သကူအရှင်က လက်အုပ်ချီသဖြင့် မထေရ်ကြီးက မေးရာ - “အမှိုက်ပုံကို လက်အုပ်မချီပါ၊ အဘဘုရားရှင်ကို ချီပါသည်။ ပုဏ္ဏကျွန်မ ကိုယ်ကို ပတ်၍ စွန့်ပစ်အပ်သော ပံ့သကူအဝတ်ကို တစ်လက်ခုပ်မျှသော လောက်ကောင်များခွာ၍ သုသာန်မှ ယူနိုင်သောအမှုကား ခဲယဉ်းပါသည်” ဟု လျှောက်ထားပြီး ထိုနေရာမှာပင် ပံ့သကူထေရ် ဝိပဿနာပွား အနာဂါမ်ဖြစ်၊ အဝတ်ယူ သင်္ကန်းပြုပြီး ပါစီနခဏ္ဍာဇိအရပ်ပြန် အရဟတ္တဖိုလ်ရသည်။</p> <p>သင်္ကန်းနှင့်စပ်သော ဓူတင် ၂-ပါး - ပံသုကူလိကင်္ဂ၊ တေစီဝရိကင်္ဂ။</p> <p>မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက် - ငါကား သိမ်တန်ဆောင်းအတွင်း၌ပင် ပံ့သကူဓူတင် ဆောင်သည်၊ ငါနှင့်တူသူ ဘယ်သူရှိသလဲဟု မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်သလို ဤရဟန်းကား ပံ့သကူမဆောင်၊ ဘာအင်္ဂါမျှ မရှိဟုလည်း သူတစ်ပါးကို မရှုတ်ချ။</p> <p>ဆွမ်း ဟူသည် - ထမင်း၊ မုယောမုန့်၊ မုန့်လုံး၊ ငါး၊ အသား၊ နို့ရည်၊ နို့ဓမ်း၊ ထောပတ်၊ ဆီဦး၊ ဆီ၊ ပျား၊ တင်လဲ၊ ယာဂု၊ ခဲဖွယ်၊ ပြစ်ပြစ်လျက်ဖွယ်၊ ကျဲကျဲလျက်ဖွယ်၊ ၁၆-ပါးတည်း။</p> <p>ဆွမ်းဖြစ်ရာခေတ် - သံဃာအားလုံး လှူဆွမ်း၊ တစ်ပါး နှစ်ပါး စသည် ညွှန်း၍ လှူဆွမ်း၊ ပင့်လှူဆွမ်း၊ စာရေးတံချ လှူဆွမ်း၊ လဆန်းလဆုတ် ပက္ခ၌ လှူဆွမ်း၊ ဥပုသ်နေ့ လှူဆွမ်း၊ အဖိတ်နေ့ လှူဆွမ်း၊ ဧည့်သည်အား လှူ၊ ခရီးသွားအား လှူ၊ သူနာအား လှူ၊ သူနာပြုအား လှူ၊ အဦးအိမ်၌ ထား၍ လှူ၊ ကုဋီကို ရည်၍ လှူ၊ အလှည့်ကျလှူ၊ ကျောင်းကို ရည်၍ လှူအပ်သော ဆွမ်းဟု ၁၅-ပါး။</p> <p>ဆွမ်း၌ ရောင့်ရဲခြင်း (၁၅) - ကြံခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း၊ သွားခြင်း၊ ရှာမှီးခြင်း၊ ရခြင်း၊ ခံခြင်း၊ မျှရုံခံခြင်း၊ လျှပ်ပေါ်မှုကို ကြဉ်ခြင်း၊ ရသလိုဖြင့်၊ စွမ်းနိုင်သမျှဖြင့်၊ လျောက်ပတ်ရုံမျှဖြင့်၊ ကျေးဇူးဖြင့်၊ အတိုင်းအတာဖြင့်၊ သုံးဆောင်ခြင်းဖြင့်၊ သိုမှီးမှုကို ရှောင်ခြင်းဖြင့်၊ စွန့်ခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ကြံခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - ညနေချမ်း မထေရ်ကြီးထံ ယာဂုအချိန် “နက်ဖြန် ဤရွာ ဆွမ်းခံကြွကြမည်” ဤလောက်သာကြံ၊ ထို့ထက်လွန် မကြံရ။ တစ်ပါးတည်း နေသူလည်း ကြံစည်ရာ ဟန်ဆောင်၌ တည်၍ ကြံ၊ ထို့ထက်လွန်လျှင် အရိယဝံသမှ လျောကျသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-545 <hr> မျှရုံခံယူခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - လှူဖွယ်များကို အလှူရှင်က နည်းနည်းလှူလျှင် နည်းနည်းခံ၊ လှူဖွယ်များများလှူလိုပေမယ့် မျှရုံခံ၊ လှူဖွယ်မများ နည်းနည်းလည်း လှူလိုလျှင် နည်းနည်းသာယူ၊ လှူဖွယ်မများပေမယ့် များများလှူလိုသည်၊ မျှရုံခံ။ မှန်၏၊ အလှူခံမှု၌ အတိုင်းအရှည် မသိလျှင် လူများကြည်ညိုမှု ချေဖျက်၍ သဒ္ဓါသဖြင့် လှူသော ပစ္စည်း ၄-ပါးကို ဖျက်ဆီးရာရောက်၍ သာသနာပြုသည် မမည်၊ မွေးမိခင်၏ စိတ်ကိုသော်မျှ မယူစွမ်းနိုင်။</p> <p>ကျေးဇူးဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - ဆွမ်းစား၍ ရဟန်းတရားကို စောင့်ရှောက်မည်မှန်းကာ ကျေးဇူးသိ၍ စားခြင်းတည်း။</p> <p>ဆွမ်းနှင့်စပ်သော ဓူတင် ၅-ပါး - ပိဏ္ဍပါတ်၊ သပဒါနစာရိက၊ ဧကာသနိက်၊ ပတ္တပိုဏ်၊ ခလုပစ္ဆာဘတ္တိက ဓူတင်တို့တည်း။</p> <p>ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာ ၁၅-ပါး - ညောင်စောင်း၊ အင်းပျဉ်၊ ဘုံလျှို၊ အုံး၊ နှစ်ဘက်မိုး၊ တစ်ဘက်မိုးကျောင်း၊ ပြာသာဒ်ရှည်၊ ပြာသာဒ်ဦးပြည်း၊ ဂူ၊ လိုဏ်၊ ပြအိုး၊ တန်ဆောင်း၊ ဝါးရုံ၊ သစ်ပင်ရင်း၊ ရဟန်းများ ဖဲရာအရပ်တို့တည်း။ ကျောင်းဖြစ်ရာ ခေတ် ၆-ပါးမှာ သင်္ကန်းအတူ ရောင့်ရဲခြင်း ၁၅-ပါး ဆွမ်းအလှူ။</p> <p>ကျောင်းနှင့်စပ် ဓူတင် ၅-ပါး - အရညက၊ ရုက္ခမူလိက၊ အဗ္ဘောကာသိက၊ သုသာန်၊ ယထာသန္တတိက ဓူတင်တို့တည်း။ (ဆေးပစ္စည်းကား ဆွမ်း၌ ဝင်သည်၊ ယထာလာဘ၊ ဗလ၊ သာရုပ္ပ သန္တောသ ၃-ပါးရ၏။)</p> <p>နေသဇ္ဇကဓူတင် - ဘာဝနာရာမ အရိယဝံသသို့ ဝင်သည်။ မှန်၏၊ ကျောင်းနှင့် စပ်၍ ဓူတင် ၅-ပါး၊ ဆွမ်းနှင့် စပ် ၅-ပါး၊ ဝီရိယနှင့် စပ် ၁-ပါး၊ သင်္ကန်းနှင့် စပ် ၂-ပါး တို့တည်း။</p> <p>အရိယဝံသတို့၏ ဂုဏ်ရည်များ - မြေကိုဖြန့်၊ သမုဒ္ဒရာဝမ်းကို ပြည့်စေ၊ ကောင်းကင်ကို ချဲ့သလို သင်္ကန်း၌ ရောင့်ရဲခြင်းကို ဟောပြီး လကို တက်စေ၊ နေကို ခုန်စေသလို ဒုတိယဆွမ်း၌ ရောင့်ရဲခြင်းကို ဟော၊ မြင်းမိုရ်တောင်ကို ချီးမြှောက်သလို တတိယကျောင်း၌ ရောင့်ရဲခြင်းကို ဟော၊ နည်း ၁၀၀၀-နှင့် တန်ဆာဆင်အပ်သော စတုတ္ထ ဘာဝနာရာမ အရိယဝံသကို ဟောသည်။</p> <p>ပိဋက ၃-ပုံလုံး ပြီးပုံ - ရှေးအရိယဝံသ ၃-ပါးတို့ဖြင့် ဓူတင် ၁၃-ပါး၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး၌ ရောင့်ရဲမှုနှင့် စပ်ကာ ဝိနည်းပိဋကအားလုံးကို ဟောအပ်သည်။ ဘာဝနာရာမဖြင့် ကျွင်းပိဋက ၂-ပုံကို ဟောအပ်သည် မည်သည်။ ဤသုတ်အဆုံး ရဟန်း ၄-သောင်း ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-546 <hr> အမြတ်ဟု သိအပ်ကုန်သော (လ) အဆက်အနွယ်ဟု သိအပ်ကုန်သော ရှေးကျကုန်သော တရားအစုတို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ထိုတရားတို့ကို မပယ်အပ်ကုန်၊ (လ) မကဲ့ရဲ့အပ်ကုန်။ အဘယ် ၄-မျိုးတို့နည်းဟူမူ - မမက်မောခြင်း အနဘိဇ္ဈာတရားအစု၊ မပျက်စီးစေလိုခြင်း အဗျာပါဒတရားအစု၊ အမှန်အောက်မေ့ခြင်း သမ္မာသတိတရားအစု၊ အမှန်တည်ကြည်ခြင်း သမ္မာသမာဓိတရားအစု တို့တည်း။</p> <h3>၁၀-ပရိဗ္ဗာဇကသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အန္နဘာရပရိဗိုဇ်၊ ဝရဓရပရိဗိုဇ်၊ သကုလုဒါယီပရိဗိုဇ်နှင့် အခြားအလွန်ထင်ရှားကျော်စောကြသော ပရိဗိုဇ်များစွာတို့သည် သိပ္ပိနိကာမြစ်ကမ်း ပရိဗိုဇ်အရံ၌ နေကုန်သည်။ ညနေချမ်း တစ်ချိန် ဘုရားရှင်သည် တစ်ပါးတည်း ကိန်းအောင်းရာမှ ထတော်မူပြီး ယင်းပရိဗိုဇ်များ အရံကြွတော်မူကာ -</p> <p>အမြတ်ဟု သိအပ်ကုန်သော (လ) ရှေးကျကုန်သော တရားအစုတို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ထိုတရားတို့ကို မပယ်အပ်ကုန် (လ) မလွှဲအပ်ကုန်။ အဘယ် ၄-မျိုးတို့နည်းဟူမူ - အနဘိဇ္ဈာ၊ အဗျာပါဒ၊ သမ္မာသတိ၊ သမ္မာသမာဓိဟူတည်း။ (ဤတရားကိုယ် ၄-ပါး၏ အဓိပ္ပာယ် အထက်သုတ်အတိုင်း။)</p> <p>“ဤအနဘိဇ္ဈာတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ မက်မောခြင်းများသော ကာမဂုဏ်တို့၌ ထက်မြက်သည့် ရာဂရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ဆိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ အနဘိဇ္ဈာတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ မက်မောခြင်းများသော ကာမဂုဏ်တို့၌ ထက်မြက်သည့် ရာဂရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ထိုသူပညတ်လိမ့်မည်ဟူသော အကြောင်းမရှိ။</p> <p>“ဤအဗျာပါဒတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ ပျက်စီးစေလို ပြစ်မှားလိုသော စိတ်အကြံရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ဆိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ အဗျာပါဒတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ ပျက်စီးစေလိုသည့် ပြစ်မှားလိုသော စိတ်အကြံရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ထိုသူပညတ်လိမ့်မည်ဟူသော အကြောင်းမရှိ။</p> <p>“သမ္မာသတိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ သတိသမ္ပဇဉ်မရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ဆိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ သမ္မာသတိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ (လ) အကြောင်းမရှိ။<br> <br>စာမျက်နှာ-547 <hr> “သမ္မာသမာဓိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ မတည်ကြည် ပျံ့လွင့်သောစိတ် ရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ထိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ သမ္မာသမာဓိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ (လ) အကြောင်းမရှိချေ။</p> <p>ဤတရားအစု ၄-မျိုးတို့ကို ကဲ့ရဲ့တားမြစ်ထိုက်၏ဟု ယူဆသူအား မျက်မှောက်ဘဝ၌ ၄-မျိုးသော အကြောင်းနှင့်တကွ အဓမ္မိကဝါဒသို့ ကျရောက်ကုန်သော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်တို့သည် ရောက်လာကုန်၏။ ၄-မျိုးမှာ -</p> <p>အနဘိဇ္ဈာတရားအစု ကို အရှင်သည် အကယ်၍ ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ မက်မောခြင်းအဘိဇ္ဈာများသော ကာမဂုဏ်တို့၌ ထက်မြက်သည့် ရာဂရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>အဗျာပါဒတရားအစု ကို အရှင်သည် ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ ပျက်စီးစေလို ပြစ်မှားစေလိုသော စိတ်အကြံရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>သမ္မာသတိတရားအစု ကို အရှင်သည် ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ သတိသမ္ပဇဉ်မရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏတို့ကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>သမ္မာသမာဓိတရားအစု ကို အရှင်သည် ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ မတည်ကြည် ပျံ့လွင့်သော စိတ်ရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏတို့ကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>ဥက္ကလာဇနပုဒ်နေ ဝဿ နှင့် ဘည ၂-ဦးတို့သည် အကြောင်းမဲ့အယူ (အဟေတုကဝါဒ)၊ အပြုမဲ့အယူ (အကိရိယဝါဒ)၊ အကျိုးမဲ့အယူ (နတ္ထိကဝါဒ) ရှိကြ၏။ ထိုသူများသော်မှလည်း အနဘိဇ္ဈာစသော ဤတရားအစု ၄-မျိုးတို့ကို မကဲ့ရဲ့ မတားမြစ်ထိုက်ဟု ယူဆကြသည်၊ အကြောင်းမှာ သူတစ်ပါးတို့ ကဲ့ရဲ့ထိပါး စွပ်စွဲခြင်းတို့မှ ကြောက်သောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး ဗျာပါဒကင်း၍ သတိရှိကာ သမာဓိရှိလျက် အဘိဇ္ဈာပျောက်ကြောင်း အရဟတ္တဖိုလ်၌ ကျင့်ဆဲဖြစ်သူကို “မမေ့မလျော့သူ” ဟု ဆိုအပ်၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>မိစ္ဆာအယူမြဲပုံ - မိစ္ဆာအယူယူ၍ နေ့ညဉ့် နေရာများ၌ နေကာ သရဇ္ဈာယ် ဆင်ခြင်သူအား မိစ္ဆာသတိဖြစ်၊ သမာဓိဖြစ်၍ ဇောများစောလျှင် ပထမဇော၌ ကုစားရသေးသည်၊ ဒုတိယဇော စသည်များ၌လည်း ရပါသေး၏။ သတ္တမဇော၌ကား ဘုရားရှင်များကသော်မှ ကုစားမပေးနိုင်၊ နောက်မဆုတ်တော့၊ အရိဋ္ဌရဟန်း၊ ကဏ္ဍကသာမဏေတို့နှင့် တူတော့သည်။</p> <p>ဝဿ နှင့် ဘည - အယူတစ်မျိုးဖြစ်စေ၊ ၂-မျိုး၊ ၃-မျိုးလုံးဖြစ်စေ နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြစ်က နတ်ရွာနိဗ္ဗာန်လမ်း ပိတ်တော့သည်၊ ဝဋ်သစ်ငုတ် မြေစောင့်သတ္တဝါဖြစ်၍ ဘဝမှ မထနိုင်တော့၊ ဝဿနှင့် ဘညလည်း ယင်းလို သတ္တဝါများ ဖြစ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-548 </p><hr> <h3>၄-စက္ကဝဂ်</h3> <h3>၁-စက္ကသုတ်</h3> <p>ပြည့်စုံခြင်း သမ္ပတ္တိစက် တို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ယင်းစက်တို့နှင့် ပြည့်စုံသော နတ်လူတို့အား စက် ၄-မျိုးသည် လည်၏။ မကြာမီပင် စည်းစိမ်တို့၌ များပြားပြန့်ပြောသည်၏ အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ သမ္ပတ္တိစက် ၄-မျိုးမှာ -</p> <p>လျောက်ပတ်သော အရပ်၌ နေခြင်း (ပတိရူပဒေသဝါသ)၊<br> သူတော်ကောင်းကို မှီဝဲဆည်းကပ်ခြင်း (သပ္ပုရိသုပဿယ)၊<br> မိမိကိုယ်စိတ်ကို ကောင်းစွာထားခြင်း (အတ္တသမ္မာပဏိဓိ)၊<br> ရှေးဘဝက ပြုခဲ့ဖူးသော ကောင်းမှုရှိခြင်း (ပုဗ္ဗေစ ကတပုညတာ) တို့တည်း ဟု မိန့်ပြီး စက် ၄-ပါးရှိသူကို စည်းစိမ်ဥစ္စာ အခြံအရံ အကျော်အစောနှင့် ချမ်းသာခြင်းသည် လွှမ်းမိုးလေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>လျောက်ပတ်သော အရပ် - ပရိသတ် ၄-ပါး စုံလင်သော အရပ်တည်း။<br> သူတော်ကောင်းမှီဝဲ - ဟူရာ၌ ဘုရားစသော သူတော်ကောင်းယူ၊ မင်းကို မယူရ။<br> ကောင်းစွာ ထားခြင်း - ရှေးကံ သဒ္ဓါစသည် မရှိမှုကို ပယ်၍ သဒ္ဓါစသည်တို့၌ တည်စေခြင်းကား ကောင်းစွာ ထားခြင်းမည်သည်။<br> ရှေးကောင်းမှုရှိခြင်း - ဤစက် လိုရင်းဖြစ်သည်။ မှန်၏၊ ဉာဏသမ္ပယုတ်စိတ်ဖြင့် ကုသိုလ်ပြုလျှင် သင့်ရာအရပ် အကျိုးပေး၊ သူတော်ကောင်းမှီဝဲ၊ စိတ်ကောင်းထားနိုင်သည်။</p> <h3>၂-သင်္ဂဟသုတ်</h3> <p>ချီးမြှောက်ကြောင်း သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-မျိုး မှာ -<br> ပေးကမ်းခြင်း (ဒါန)၊<br> ချစ်ဖွယ်စကားဆိုခြင်း (ပီယဝါစာ)၊<br> အကျိုးစီးပွားကို ကျင့်ခြင်း (အတ္ထစရိယ)၊<br> ကိုယ်နှင့်ထပ်တူ ပြုခြင်း (သမာနတ္တတာ) တို့တည်း -</p> <p>ဟု မိန့်ပြီး ဤ ၄-မျိုးတို့သည် သွားနေသော ရထား၏ နားစောင့်ကဲ့သို့ လောကကို ချီးမြှောက်ကုန်၏။ ဤ ၄-မျိုး မရှိလျှင် မိဘများသည် သားကြောင့် ပူဇော်မြတ်နိုးခြင်းကို မရရာ။ ဤ ၄-မျိုးတို့ကို ပညာရှိများ ကောင်းစွာရှု ဆင်ခြင်ကြခြင်းကြောင့် မြတ်သည်အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ ပညာရှိတို့သည် ချီးမွမ်းထိုက်သူများ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်အမျိုးမျိုး -<br> (၁) ဒါနဖြင့်သာ ချီးမြှောက်ရမည့်သူကို လှူဖွယ်ပေးလိုက်။</p> <p>(၂) အချို့သူကား “မောင်ဖြူက ပေးတော့ ပေးပါရဲ့၊ သူ့စကားတစ်ခွန်းနှင့် အားလုံး ကျေသွားအောင် အပြောဆိုးသည်၊ သူ့ဒါန ဘာပြုမှာလဲ” ပြောဆိုတတ်သည်၊ ဤလိုလူမျိုးကား ဒါနမလိုလား၊ ပီယဝါစာ ကိုသာ လိုလားသည်။ သူ့ကို ပီယဝါစာ ပြောပေး။</p> <p>(၃) အချို့သူကား အထက် ၂-မျိုးလုံးမလို၊ စီးပွား ကြီးပွားကြောင်း စကားကိုသာ လိုသည်၊ ထိုသူကို “သင် ဤအလုပ်လုပ်၊ ဤအလုပ် မလုပ်နှင့်၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်ပေါင်း၊ ဤသူမပေါင်းနှင့်” ဤသို့ ပြောရမည် (အတ္ထစရိယ )။</p> <p>(၄) အချို့သူကား အထက် ၃-<br> <br>စာမျက်နှာ-549 <hr> မျိုး မလိုလား၊ တစ်နေရာတည်းထိုင်၊ တစ်ခုတင်တည်းအိပ်၊ တစ်ဝိုင်းတည်းစား၊ ဤသို့ ချမ်းသာဆင်းရဲ ထပ်တူသဘော လိုလားသည် (သမာနတ္တတာ )၊ ထိုအတိုင်း ချီးမြှောက်လေ။</p> <h3>၃-သီဟသုတ်</h3> <p>သားတို့သနင်း ခြင်္သေ့မင်း သည် ညနေချမ်းအခါ နေရာမှထွက်၍ ကွန့်မြူးလျက် ပတ်ဝန်းကျင် အရပ် ၄-မျက်နှာတို့ကို စောင်းကြည့်ပြီးနောက် ၃-ကြိမ် ဟောက်လျက် ထွက်သွား၏။ ခြင်္သေ့ဟောက်သံကို ကြားကုန်သော တိရစ္ဆာန်များသည် များသောအားဖြင့် ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ကြကုန်၏။ တွင်းနေသတ္တဝါများ တွင်းဝင်၊ ရေနေသတ္တဝါများ ရေငုပ်၊ ငှက်များ ကောင်းကင်ပျံတက်ကြသည်။</p> <p>ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည်တို့၌ ခိုင်ခံ့သော သားရေနှောင်ကြိုးများဖြင့် ချည်ထားကုန်သော မင်းစီးဆင်များလည်း နှောင်ကြိုးကို ဖြတ်တောက်ခွဲဖောက်လျက် ကြောက်ရွံ့ကြကာ ကျင်ကြီးကျင်ငယ် ပါပြီးလျှင် ဦးတည်ရာ ပြေးကြသည်၊ ခြင်္သေ့မင်းသည် တိရစ္ဆာန်တို့ထက် ဤသို့ တန်ခိုးကြီး၏၊ အစိုးရ၏၊ အာနုဘော်ရှိ၏။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် အကြင်အခါ လောက၌ အရဟံစသော ဂုဏ် ၉-ပါးသခင် ဘုရားရှင်သည် ပွင့်တော်မူ၏။ ထိုဘုရားရှင်သည် “ဤတရားကား ထင်ရှားရှိသော ခန္ဓာ ၅-ပါး သက္ကာယတည်း၊ ဤကား သက္ကာယအကြောင်း၊ ဤကား သက္ကာယချုပ်ရာ၊ ဤကား ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း” ဟု တရားဟောတော်မူ၏။ သက်ရှည် ဆင်းလှ ချမ်းသာခြင်း များကြကုန်သော မြင့်မားသည့် ဘုံဗိမာန်တို့၌ ကြာမြင့်စွာ တည်ကြကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သော်မှလည်း ဘုရားတရားကို ကြားနာကြ၍ အများအားဖြင့် ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ကြ၏။</p> <p>“အချင်းတို့၊ ငါတို့သည် စင်စစ် မမြဲသည်၊ မခိုင်သည်၊ အမြဲမတည်ကုန်သည် ဖြစ်ကုန်လျက် မြဲ၏၊ ခိုင်၏၊ အမြဲတည်ကုန်၏ဟု ယူဆမိကုန်၏။ ငါတို့သည်ကား မမြဲကုန် မခိုင်ကုန်၊ အမြဲမတည်ကုန်၊ သက္ကာယ၌ အကျွမ်းဝင်ကုန်သတတ်” ဟု ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏။ ဘုရားရှင်သည် နတ်နှင့်တကွသော လောကထက် ဤသို့ပင် ကြီးသော တန်ခိုးရှိ၏၊ အစိုးရခြင်းရှိ၏၊ အာနုဘော်ရှိ၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်သည်။</p> <p>ခြင်္သေ့ ၄-မျိုး - တိဏ၊ ကာဠ၊ ပဏ္ဍု၊ ကေသရသီဟ ဟု ခြင်္သေ့ ၄-မျိုးတွင် ခိုအဆင်းရှိသော နွားနှင့်တူ၍ မြက်စားသော ခြင်္သေ့ကား တိဏသီဟ၊ နွားမဲနှင့်တူ၍ မြက်စားလျှင် ကာဠသီဟ၊ ဖျော့သော သစ်ရွက်ကျောက် အဆင်းရှိ နွားနှင့်တူ၍ အသားစားလျှင် ပဏ္ဍုသီဟ မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-550 <hr> ကေသရခြင်္သေ့ - ချိပ်ရေဆိုးထားသကဲ့သို့ ခံတွင်း၊ အမြီးဖျား၊ ခြေ ၄-ဘက် အပိုင်းအခြားရှိသည်၊ ဦးထိပ်မှစ၍ ချိပ်ရေဆွတ်သော စုတ်ဖြင့် ရေးထားသလို၊ ချိပ်လုံးခဲဖြင့် အရေးအသား ပြုထားသလို အရေး ၃-ကြောင်းတို့သည် ကျောက်ကုန်းအလယ်ဖြင့် သွား၍ ပေါင်ခြံ၌ လက်ယာရစ်လည်၍ တည်ကုန်သည်။ ပခုံးပေါ်၌ကား တစ်သိန်းတန် ကမ္ဗလာနီဖြင့် ခြံရံထားသလို လည်ဆံဟူသော ဝန်ရှိ၍ ကြွင်းသောနေရာကား စင်ကြယ်သော သလေးအခိုင်၊ ခရုဆင်းမှုန့်အစိုင်ပမာ အဆင်းရှိသည်၊ ဤသုတ်၌ ကေသရသီဟ ကို ယူ။</p> <p>ခြင်္သေ့နေရာ - ရွှေဂူ၊ ငွေ၊ ပတ္တမြား၊ ဖန်၊ ဆေဒန်းမြင်းသီလာဂူမှ မှောင်သဖြင့် အလင်းရဖို့၊ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်စွန့်ဖို့၊ ဆာလောင်သဖြင့် အစာရှာထွက်ဖို့၊ ရာဂဖြစ်၍ မေထုန်မှီဝဲဖို့၊ ဤအကြောင်း ၄-ပါးတို့ကြောင့် ထွက်သည်၊ ကွန့်မြူးရာ မြေ၌ နွားငယ်ကလေးလို လှည့်ပတ်ပြေးသွားသော ခြင်္သေ့မင်း၏ ကိုယ်သည် အမှောင်၌ လည်နေသော မီးစပမာ အဟုန်လျင်စွာ ထင်ရသည်။</p> <p>အရပ် ၄-မျက်နှာကို စောင်းကြည့်ရှု - တစ်ပါးသော သတ္တဝါများကို သနား၍ စောင်းကြည့်သည်၊ ချဲ့ - မကြည့်ဘဲ ဟောက်လျှင် ကမ်းပါးပြတ် တွင်းစသည် မညီညွတ်သော နေရာရောက်နေကြသော ဆင်၊ စိုင်၊ နွား၊ ကျွဲ စသော သတ္တဝါများ ချောက်ကမ်းပါးစသည်ကျပြီး ပျက်စီးကြမည်၊ ထိုကို သနားသည်။</p> <p>အသားစားသတ္တဝါ ခြင်္သေ့မှာ သနားကရုဏာရှိပါသည်။ - မှန်၏၊ သတ္တဝါများစွာကိုလည်း မသတ်၊ ငယ်သော သတ္တဝါများကိုလည်း မသတ်ပါ။</p> <p>၃-ကြိမ်ဟောက်လျက် - အသံ ၃-ယူဇနာ တပြိုင်နက် ပဲ့တင်ထပ်သည်၊ ၃-ယူဇနာ အတွင်း သတ္တဝါများ နေမြဲနေရာ မတည်စွမ်းနိုင်။ ကွန့်မြူးရာ မြေ၌ တည်၍ ဝဲယာခုန်လျှင် ၁ ဥသဘရောက်၊ အထက်ခုန်လျှင် ၄ ဥသဘ၊ ၈-ဥသဘ ခုန်နိုင်၊ မြေညီမှာ အဖြောင့်ပြေးလျှင် ၁၆-ဥသဘ၊ ၂၀-ဥသဘ ပြေးနိုင်သည်။</p> <p>ကုန်းပေါ် တောင်ပေါ်မှ ပြေးဆင်းလျှင် ဥသဘ ၆၀၊ ၈၀-ပြေးနိုင်၍ သွားလမ်းမှာ သစ်ပင်၊ တောင်မြင်၍ ရှောင်လျှင် ဝဲယာ အထက် ၁ ဥသဘမျှ ရှောင်နိုင်သည်။ ၃-ကြိမ်ဟောက်လျှင် ထိုအသံနှင့်အတူ ၃-ယူဇနာ ရောက်၍ နောက်ပြန် ၃-ယူဇနာ၌ ရပ်လျှင် မိမိ၏ ပဲ့တင်သံကို ကြားရသည်၊ ဤသို့ အဟုန်လျင်မြန်သည်။</p> <p>အများကြောက်ကြသည် - မကြောက်သူများမှာ တူသော ခြင်္သေ့၊ ဆင်၊ မြင်း၊ နွား၊ ယောက်ျားအာဇာနည်၊ ရဟန္တာတို့တည်း။ တူသော ခြင်္သေ့မှာ ဇာတ်၊ ရဲရင့်မှု စသည်ဟူ၍၊ ဆင်အာဇာနည် စသည်တို့မှာ မိမိ၏ သက္ကာယဒိဋ္ဌိအားကြီး၍၊ ရဟန္တာမှာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပယ်ပြီး၍တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-551 <hr> တိုးအောင်းသတ္တဝါများ မြွေ မြွေပါဖွတ် စသည်နှင့် ရေနေ ငါး လိပ် ဟောနေ ဆင် မြင်း စိုင် သမင်စသည်တို့သည် “ယခုပင်လာဖမ်းတော့မည်”ထင်ပြီး လမ်းကြည့် ဝင်ကြသည်။</p> <p>တန်ခိုးကြီးခြင်းစသည် ကွန်မြူးရာ မြေ၌ တည်၍ ဝဲယာ စသည် တဥသဘ အဖြောင့် ဥသဘ ၂၀ စသည် ခုန်နိုင်၍ တန်ခိုးကြီးသားတို့၏ အကြီးအမှူးဖြစ်၍ အစိုးရ၊ ၃-ယူဇနာအတွင်း အသံကြားလျှင် ပြေးကြရ၍ အာနုဘော်ကြီးသည်။<br> ဘုရားရှင်အား နှိုင်းခိုင်းဖွယ်ရာ အချို့သုတ်၌ ခြင်္သေ့နှင့် တူ၊ အချို့၌ ဆေးသမားနှင့် တူ၊ အချို့၌ ဗြာဟ္မဏနှင့် တူ၊ အချို့၌ လမ်းညွှန်ယောက်ျားနှင့် တူ၊ အချို့သုတ်၌ မင်းနှင့် တူသည်၊ ဤသုတ်၌ကား ခြင်္သေ့နှင့် အတူ မိမိကိုယ်ကို ဟောသည်၊ ခြင်္သေ့နှင့် ဘုရားရှင် တူပုံများတွင်-</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း ရွှေဂူစသည်တို့၌ အောင်းချိန်ကဲ့သို့ ဘုရားရှင် ဒီပင်္ကရာ ဘုရားခြေတော်ရင်း ဗျာဒိတ်ခံပြီးချိန်မှ ကာလရှည်ကြာ ပါရမီဖြည့်၊ အဆုံးဘဝ ပဋိသန္ဓေယူ၊ ဖွားမြင်ခြင်းဖြင့် လောကဓာတ် တသောင်း တုန်လှုပ်၊ ကြီးပြင်းလာ၊ (စည်းစိမ်ခံစား ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်၌ နေချိန်တည်း။)</p> <p>ရွှေဂူ စသည်မှ ထွက်ချိန်ကဲ့သို့ ဘုရားလောင်း ၂၉-နှစ်ရောက်၊ ဖွင့်ထားသော တံခါးဖြင့် ကဏ္ဍကမြင်းစီး၊ ဆန္ဒအမတ် အဖော်ခေါ်ထွက်၊ ၃-ပြည်ထောင် လွန်ပြီး အနော်မာမြစ်ကမ်း၌ ဗြဟ္မာလှူသော သင်္ကန်းဝတ်၊ ရဟန်းပြု၊ ၇-ရက်မြောက်၌ ရာဇဂြိုဟ်ကြွ ဆွမ်းခံ၊ ပဟောင်ဝှမ်း ဆွမ်းဘုဉ်းပေး၊ (ဘုရားဖြစ်ပြီးလျှင် ဦးစွာ တိုင်းကြွဖို့ ဗိမ္ဗိသာရမင်းအား ဝန်ခံချက် ပေးချိန်တည်း။)</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း ကွန်မြူးချိန်ကဲ့သို့ ဝန်ခံချက် ပေးပြီးသော ဘုရားလောင်း၏ အာဠာရကာလာမရသောကံ ချဉ်းကပ်မှုကို အစထား၍ သုဇာတာလှူ နို့ဆွမ်းကို (၄၉-လုတ်တို့ဖြင့် ဘုဉ်းပေးချိန်တည်း။)</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း ကိုယ်ကို [?] သကဲ့သို့ ညချမ်းအခါ သောတ္ထိယလုလင်လှူသော မြက် ၈-ဆုပ်ယူ၊ ကြာသောင်း နတ် ဗြဟ္မာများ ချီးမွမ်း၊ နံ့သာ စသည်တို့ဖြင့် ပူဇော်အပ်စဉ် ၃-ကြိမ် ဗောဓိပင်ကို လက်ယာရစ် လှည့်၊ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်တက်၍ ၁၄-တောင် မြင့်သော နေရာ၌ မြက်အခင်းခင်း၊ ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ပါး ဆောက်တည် ထိုင်နေစဉ် မာရ်စစ်သည်ကို နှိမ်နင်း၍ ၃-ယံတို့၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးကို သုတ်သင်ကာ အနုလုံ ပဋိလုံ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် သမုဒ္ဒရာကို ဉာဏ်အစုံဟူသော ကြောင်းယောက်မဖြင့် မွှေနှောက်၍ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိစဉ်၊ (ထိုဉာဏ်၏အာနုဘော်ကြောင့် လောကဓာတ် တသောင်း လှုပ်ချိန်တည်း။)<br> <br>စာမျက်နှာ-552 <hr> ခြင်္သေ့မင်း အရပ် ၄-မျက်နှာ ကြည့်သကဲ့သို့ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရပြီး ဘုရားရှင် ၇-သတ္တာဟ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌စံ၊ ပျားမုန့်ဆုပ်ဘုဉ်းပေးပြီး ဆိတ်ကျောင်း ညောင်ပင်ရင်း၌ မဟာဗြဟ္မာတရားဟောရန် တောင်းပန်မှုကို ခံယူ၍နေစဉ် ၂၁-ရက်မြောက်၌ နက်ဖြန်ဝါဆိုလပြည့်ဟု နှလုံးသွင်းပြီး မိုးသောက်ထအခါ ရှေးဦးဆုံးတရားဟောရမည့်သူကို ကြည့်တော်မူစဉ် အာဠာရ ဥဒကတို့ ရသေ့ ၂-ဦး သေပြီးမှန်းသိ၍ (ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့အား တရားဟောဖို့ ကြည့်တော်မူခြင်းတည်း။)<br> အစာရှာ ၃-ယူဇနာသွားချိန်ကဲ့သို့ မိမိသပိတ်သင်္ကန်း ယူကာ ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့အား ဓမ္မစကြာဟောအံ့ဟု ဆွမ်းစားပြီး ဆိတ်ကျောင်း ညောင်ပင်ရင်းမှထကာ (၁၈-ယူဇနာ ခရီး ကြွတော်မူချိန်တည်း။)<br> ခြင်္သေ့ဟောက်ချိန်ကဲ့သို့ ဘုရားရှင် ၁၈-ယူဇနာခရီးကြွ၊ ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့ကို သိစေ၍ တည်ငြိမ်သောပလ္လင်၌ ထိုင်နေစဉ် လောကဓာတ်တသောင်းမှ ရောက်လာသော နတ်အပေါင်း ခြံရံလျက် (ဓမ္မစကြာတရား ဟောချိန်တည်း။) ဘုရား၏ တရားသံကား “အောက်အဝီစိ အထက်ဘဝဂ်တိုင်” လောကဓာတ်တသောင်း ဖုံးလွှမ်းသည်။</p> <p>ခြင်္သေ့သံဖြင့် သတ္တဝါငယ်များ ကြောက်ခြင်းသို့ ရောက်ချိန်ကဲ့သို့ လက္ခဏာ ၃-ပါးပြ သစ္စာ ၄-ပါးကို အခြင်းအရာ ၁၆-ပါး၊ နည်း ၆-သောင်းတို့ဖြင့် ဘုရားရှင် ဝေဖန်ဟောစဉ် အသက်ရှည်သောနတ်များ ဉာဏ်ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ချိန်တည်း။</p> <p>တနည်းကား-ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရသော ဘုရားရှင် နေရာရွှေဂူမှထွက်သကဲ့သို့ ဂန္ဓကုဋီတိုက်မှထွက်ချိန်၊ ကွန့်မြူးသကဲ့သို့ ဓမ္မသဘင်သို့ ချဉ်းကပ်ချိန်၊ အရပ်မျက်နှာကြည့်သကဲ့သို့ ပရိသတ်များအားကြည့်ခြင်း၊ ခြင်္သေ့ဟောက်သကဲ့သို့ တရားဟောချိန်၊ အစာရှာထွက်သကဲ့သို့ သူတပါးတို့အယူကို နှိမ်နှင်းဖို့ရာ ကြွသွားခြင်းတည်း။</p> <p>တနည်းကား-ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ ဘုရားရှင် ဟိမဝန္တာကိုမှီသော ရွှေဂူမှထွက်သကဲ့သို့ အာရုံနှင့်စပ်၍ နိဗ္ဗာန်ကိုမှီသော ဖလသမာပတ်မှထခြင်း၊ ကွန့်မြူးသကဲ့သို့ ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်၊ အရပ်မျက်နှာကြည့်သကဲ့သို့ ဝေနေယျသတ္တဝါကို ကြည့်ခြင်း၊ ဟောက်သကဲ့သို့ ရောက်လာသော ပရိသတ်အား တရားဟော၊ အစာရှာထွက်သကဲ့သို့ မရောက်လာသော ဝေနေယျသတ္တဝါတို့၏ အနီးသို့ ချဉ်းကပ်ခြင်းတည်း။</p> <p>လောက၌ ပွင့်တော်မူ၏ သတ္တလောကယူ ဆုတောင်းသည်မှ ဗောဓိပလ္လင်တိုင်အောင် အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ပွင့်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ပွင့်ပြီး။</p> <p>အများအားဖြင့် ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ကြ အရိယာနတ်များကား အာသဝကုန်ပြီး၍ စိတ်မလန့်၊ သံဝေဂရှိသူအား အကြောင်းသင့် အားထုတ်ခြင်းကြောင့် ရောက်သင့်</p> <p>စာမျက်နှာ-553 <hr> သောမဂ်ဖိုလ်သို့ ရောက်ရကား ဉာဏ်ထိတ်လန့်မှုလည်း မရှိ၊ အရိယာမဟုတ်သော နတ်များသာ မမြဲဟုနှလုံးသွင်းကြ၍ စိတ်လန့်ခြင်း၊ ဝိပဿနာ အားကြီးစဉ် ဉာဏ်လန့်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ဓမ္မစက်ဟူသည် ပဋိဝေဓ၊ ဒေသနာဟု ဉာဏ် ၂-မျိုးရှိရာ ဤ၌ ဒေသနာဉာဏ်ယူ၊ ဗြဟ္မာ ၁၈-ကုဋေနှင့်တကွ အရှင်ကောဏ္ဍည၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မရခင် ဓမ္မစက်လည်ဆဲ၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်ရလျှင် လည်ပြီးဖြစ်သည်။</p> <p>ပဋိဝေဓဉာဏ်ဟူသည် ဗောဓိပလ္လင်၌ သစ္စာ ၄-ပါးကို အခြင်းအရာ ၁၆-ပါး၊ နည်း ၆-သောင်းတို့ဖြင့် ထိုးထွင်းသိသောဉာဏ်တည်း။ အပြန် ၃-ပါး၊ အခြင်းအရာ ၁၂-ပါးရှိသော ဓမ္မစက်ကို လည်စေသော ဉာဏ်ကား ဒေသနာဉာဏ်ဖြစ်သည်၊ ထိုဉာဏ် ၂-ပါးလုံးပင် ဘုရားရှင်၏ရင်တော်၌သာ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>၄-ပသာဒသုတ်</h3> <p>၁။ အမြတ်တို့၌ ကြည်ညိုခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ အခြေမရှိ၊ အခြေ ၂-ချောင်း၊ ၄-ချောင်း၊ အခြေများစွာရှိသတ္တဝါ၊ ရုပ်ရှိ ရုပ်မဲ့သတ္တဝါ၊ သညာရှိ သညာမဲ့သတ္တဝါ၊ ရုန့်ရင်းသော သညာကား မရှိ၊ သိမ်မွေ့သောသညာမရှိသည် မဟုတ်သော သတ္တဝါအားလုံးတို့ထက် ပူဇော်အထူးကိုခံတော်မူထိုက်သော ဘုရားရှင်ကိုအမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်၏၊ ဘုရားရှင်၌ ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>၂။ အပြုပြင်ခံ သင်္ခတတရားရှိသမျှတို့ထက် အင်္ဂါ ၇-ပါးရှိ အရိယမဂ်ကို အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်၏၊ အရိယမဂ်၌ ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>၃။ အပြုပြင်ခံသင်္ခတတရား၊ အပြုပြင်ကင်းသော အသင်္ခတတရား ရှိသမျှတို့ထက် ရာဂဟူသော ယစ်ခြင်းကင်းရာ မွတ်သိပ်ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ရာ အတွယ်အတာကို ပယ်ခွာရာ ဝဋ်မြစ်ပြတ်ရာ တဏှာကုန်ကင်းချုပ်ရာ ငြိမ်းအေးရာနိဗ္ဗာန်ကို အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်၏၊ နိဗ္ဗာန်၌ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>၄။ အပေါင်းသံဃာ ဂိုဏ်းဂဏရှိသမျှတို့ထက် အဝေးမှဆောင်လာ၍လည်း ပေးလှူထိုက်ကုန်သော ဧည့်သည်ဖို့ထားသောဝတ္ထုကို ပေးလှူထိုက်ကုန်သော တမလွန်ဖို့ရည်မြော်သောအလှူကို ခံထိုက်ကုန်သော သတ္တဝါများ၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်ကုန်သော အစုံအားဖြင့် ၄-စုံ၊ ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ၈-ပါး ဘုရားသားတော် သံဃာတော်ကို အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်ပါ၏။ သံဃာတော်၌ ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း အမြတ်၌ ကြည်ညိုသည် မည်ကုန်၏၊ အမြတ်၌ကြည်ညိုသူတို့အားမြတ်သောအကျိုးသည် ဖြစ်၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>စာမျက်နှာ-554 <hr> အမြတ်ဂုဏ်ကို သိကုန်၍ အမြတ်၌ ကြည်ညိုသူတို့အားလည်းကောင်း၊ ဘုရား တရား သံဃာ၌ ကြည်ညို ပေးလှူသူတို့အားလည်းကောင်း၊ မြတ်သောကောင်းမှုသည် တိုးပွား၏၊ မြတ်သော အသက်ရှည်ခြင်း၊ အဆင်းလှခြင်း၊ အခြံအရံများခြင်း၊ ကျော်စောခြင်း၊ ချမ်းသာခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ကိုယ်အား ဉာဏ်အားသည်လည်းကောင်း တိုးပွား၏၊ ရတနာသုံးပါးအား ပေးလှူတတ်သော ပညာရှိသော လူ နတ်သည် အမြတ်သို့ရောက်သည်ဖြစ်၍ မွေ့လျော်ရလေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <h3>၅-ဝဿကာရသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ရှဉ့်နက်တို့ကို အစာကျွေးရာဖြစ်သော ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရောက်လာသော မဂဓတိုင်း၏အမတ်ကြီးဖြစ်သော ဝဿကာရပုဏ္ဏားက ဘုရားရှင်အား တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို မြတ်သော ပညာရှိ ယောက်ျားဟု ကျွန်ုပ်တို့ ပညတ်ကြပါ၏၊ တရား ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>ဤလောက၌ အကြင်သူသည် ထိုထို အကြားအမြင်ဖြင့် အကြားအမြင်များရှိ၏။ ဤသည်ကား ဤစကား၏ အနက်၊ ဤစကား၏ အဓိပ္ပာယ်တည်းဟု ထိုထို စကား၏ အနက်ကို သိ၏၊ သတိရှိ၏၊ ကြာမြင့်စွာက ပြုခဲ့သော အမှုစကားကို အောက်မေ့နိုင်၊ အပြန်ပြန်အောက်မေ့နိုင်၏။ လူမှုရေးရာတို့၌ ကျွမ်းကျင်၏၊ မပျင်းရိ၊ ပြုဖွယ်ကိစ္စတို့၌ သင့် မသင့်အကြောင်းကို ဆင်ခြင်နိုင်သော ဉာဏ်ရှိ၏။ ကိုယ်တိုင်ပြုစွမ်းနိုင်၏၊ သူတပါးကို စီမံစွမ်းနိုင်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့ပါတည်း။ အကျွန်ုပ်တို့၏ စကား ကောင်းချီးခေါ်သင့်လျှင် အရှင်ဂေါတမသည် ကောင်းချီး ခေါ်တော်မူပါ၊ တားမြစ်သင့်လျှင် တားမြစ်တော်မူပါဘုရားဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် သင့်စကားကို ကောင်းချီးလည်း မခေါ်၊ တားလည်း မတား၊ တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို မြတ်သော ပညာရှိယောက်ျားဟု ငါဘုရား ပညတ်၏၊ တရား ၄-မျိုးမှာ-ဤလောက၌ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် လူအများ စီးပွားရှိရန်၊ ချမ်းသာရန် ကျင့်၏။</p> <p>ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် လူများအပေါင်းကို ကောင်းသောသဘော အပြစ်မရှိသောသဘောဖြစ်သော အရိယမဂ်၌ တည်စေတတ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် လိုသောအကြံကို ကြံ၏။ မလိုသော အကြံကို မကြံ၊ လိုသောအတွေးကို တွေး၏၊ မလိုသော အတွေးကို မတွေး၊ ဤသို့ ကြံစည်ခြင်း၌ စိတ်၏လေ့လာခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>ဈာန် ၄-ပါးတို့ကို လိုတိုင်း မငြိုမငြင် မပင်မပန်း ရ၏၊ အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်လျက်နေ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>စာမျက်နှာ-555 <hr> အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ အရှင်သည် ဤစကားကို ကောင်းစွာ ဟောအပ်ပါပေ၏၊ အကျွန်ုပ်တို့သည် အရှင့်ကို ဤ ၄-မျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံ၏ဟု မှတ်ပါကုန်၏၊ အရှင်ဂေါတမသည် လူအများ စီးပွားရှိရန် ချမ်းသာရန် ကျင့်၏။(လ)ရောက်လျက်နေရပါ၏ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ သင်သည် စင်စစ် ငါ့ဂုဏ်ကို ထိပါးပုတ်ခတ်လျက် ဤစကားကို ဆိုဘိ၏၊ အမှန်အားဖြင့် ငါသည်သာ သင့်အား ပြောကြားအံ့၊ ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် လူများ စီးပွားရှိရန် ချမ်းသာရန် ကျင့်၏၊ (လ) ရောက်လျက်နေ၏ဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>အကြင်မြတ်စွာဘုရားသည် သတ္တဝါအားလုံး၏ သေမင်းကျော့ကွင်းမှ လွတ်ကြောင်း မဂ်တရားကို သိပြီး နတ်လူများ၏ စီးပွားဖြစ်သော အရိယာမဂ်တရားကို ထင်ရှားပြတော်မူ၏၊ ယင်းတရားကို စင်စစ် မြင်ရ ကြားရ၍ လူများ ကြည်ညိုကြ၏။<br> မဂ်ဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌ လိမ္မာသော မဂ်ကိစ္စ ပြုပြီးသော အာသဝေါ မရှိ၍ အဆုံးစွန်သောကိုယ်ကို ဆောင်သော ဘုရားရှင်ကို မြတ်သော ပညာရှိ ယောက်ျားဟု ဆိုအပ်၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။ (ပုဏ္ဏားစကားကို လောကီဖြစ်၍ ကောင်းချီး မခေါ်၊ လောကီကျိုးယူ၍ တည်သောကြောင့် တားလည်း မတားဟု ဋ္ဌ၌ ဖွင့်သည်။)</p> <h3>၆-ဒေါဏသုတ်</h3> <p>ဥက္ကဋ္ဌမြို့နှင့် သေတဗျမြို့အကြား ဘုရားရှင် ခရီးရှည် ကြွတော်မူစဉ် အလားတူ ခရီးရှည် သွားသော ဒေါဏပုဏ္ဏားသည် ဘုရား၏ ခြေရာတော်တို့၌ အကန့်တတောင်ရှိသော အကွပ်ပုံတောင်းနှင့်တကွ ဖြစ်ကုန်သော အခြင်းအရာ အားလုံးစုံသော စက်လက္ခဏာများကို မြင်လေသော် “အချင်းတို့၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ ဤခြေရာတို့သည် စစ်စစ် လူခြေရာတို့ မဖြစ်နိုင်ကုန်”ဟု အကြံဖြစ်၏။</p> <p>ဘုရားရှင်လည်း လမ်းမှဖဲ၍ သစ်ပင်တပင်ရင်း တင်ပျဉ်ခွေထိုင် သီတင်းသုံးစဉ် ဒေါဏပုဏ္ဏားသည် ခြေရာတော် အစဉ်လိုက်လာရာ သစ်ပင်ရင်း၌ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော ကြည်ညိုစိတ်ကို ဖြစ်စေနိုင်သော ငြိမ်သက်သော ဣန္ဒြေစိတ်ရှိသော မြတ်သော အရဟတ္တဖိုလ် ယင်းနှင့်ယှဉ်သော သမာဓိသို့ ရောက်လျက် ယဉ်ကျေးစောင့်စည်း ထိန်းသိမ်းပြီးသော ဣန္ဒြေရှိသော ဆင်ပြောင်ကြီးအလား ထိုင်နေသော ဘုရားကိုမြင်၍ ချဉ်းကပ်ပြီး အရှင်သည် နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်လောဟု လျှောက်ရာ ငါသည် နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>အရှင်သည် ဂန္ဓဗ္ဗနတ် ဘီလူး လူ ဖြစ်လိမ့်မည်လောဟု နောက်ထပ် ၃-ကြိမ် လျှောက်ပြန်ရာ ငါသည် လူဖြစ်လိမ့်မည် မဟုတ်ဟု ၃-ကြိမ်လုံး ပယ်၍ မိန့်တော်မူ<br> <br>စာမျက်နှာ-556 <hr> လိုက်သည်။ အရှင်သည် နတ်စသည် ဖြစ်လိမ့်မည်လောဟု မေးလတ်သော် ငါသည် နတ်စသည် ဖြစ်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု ၃-ကြိမ်လုံးပယ်၍ မိန့်တော်မူ၏။ သို့ဖြစ်လျှင် အရှင်သည် ဘယ်သို့သောပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်ပါလိမ့်မည်နည်းဟု လျှောက်ပြန်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် နတ်စသည်ဖြစ်ရာသော အာသဝေါတရားတို့ကို ပယ်နုတ်ပြီးပြီ နောင်တဖန် မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိပြီ၊ ရေ၌ပေါက်၍ ရေ၌ကြီးသော ဥပ္ပလကြာ၊ ပဒုမ္မာကြာ၊ ပုဏ္ဍရိက်ကြာသည် ရေမှအထက်သို့တက်၍ ရေမလိမ်းကျံဘဲ တည်သကဲ့သို့ လောက၌ဖြစ်၍ လောက၌ ကြီးပွားသော ငါသည် လောကကို လွှမ်းမိုး၍ သင်္ခါရလောကနှင့် လိမ်းကျံ ကပ်ငြိခြင်းမရှိဘဲ နေ၏၊ ထို့ကြောင့် ငါ့ကို ဗုဒ္ဓဟု သိမှတ်လေဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း အလားတူ မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>မြို့ ၂-မြို့အမည် မီးရှူးတိုင်များ ထွန်းညှိ၍ မြို့တည်သောကြောင့် ဥက္ကဋ္ဌမြို့၊ လွန်ပြီးသော ကဿပဘုရား ဖွားမြင်သော မြို့ဖြစ်၍ သေတဗျမြို့မည်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ခရီးရှည်သွား ငါဘုရား ထိုလမ်းကို ခြေတော်ရာချသွားလျှင် ဒေါဏပုဏ္ဏားမြင်ပြီး ငါထိုင်ရာအထိလာ ပုစ္ဆာမေးလိမ့်မည်၊ ငါဘုရား တရားဟောသဖြင့် အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ ပုဒ်တသောင်းနှစ်ထောင်ရှိ ဒေါဏပုဏ္ဏား ကြုံးဝါးချက် ဂုဏ်ကျေးဇူးကိုဆို၍ ငါဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံလျှင် ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး၌ ဖြစ်သော ငြင်းခုံပွဲကြီးကို ငြိမ်းစေပြီး ဓာတ်တော်များကို ဝေဖန်လိမ့်မည်ဟု မြင်၍ ကြွသည်။</p> <p>ဒေါဏပုဏ္ဏား ခရီးသွား ဗေဒင် ၃-ပုံ လေ့လာပြီး တပည့် ၅၀၀-ကို ပို့ချပြီး နံနက်စောစောထ ကိုယ်လက်သုတ်သင်ကာ တသိန်းတန် ပုဆိုးဝတ်၊ ငါးရာတန် ကိုယ်ဝတ်ကိုရုံ၊ သဲကြိုးနီဖိနပ်ကိုစီး၍ တပည့် ၅၀၀-ခြံရံပြီး ထိုလမ်းကြွသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နင်းတိုင်း ခြေတော်ရာမထင် သိမ်မွေ့အားကြီး လူများ သနားသောကြောင့်တည်း၊ ဋ္ဌ-ဘုရားရှင်တို့၏ အရေတော် သိမ်မွေ့ရကား နင်းရာအရပ်သည် လဲ ဝါဂွမ်း ထိရာအရပ်လိုဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မထင်၊ အားကြီးသောလေကဲ့သို့ လျင်မြန်သော သိန္ဓောမြင်း၏ ပဒုမ္မာကြာပေါ်၌ နင်းသွားသလို အားကြီးသောကြောင့် ဘုရားရှင် နင်းရာသည် နင်းသာဖြစ်၍မထင်၊ ဘုရားရှင်တို့၏ ခြေရာတော်ကို လူများနင်းဝံ့၊ ခရီးသွားပျက်မည်၊ ခြေရာထင်သော်မှ ကွယ်ပျောက်ရသည်၊ ထို့ကြောင့်တည်း။</p> <p>ဘုရားအဓိဋ္ဌာန်ကြောင့် မည်သူမြင်စေဟု အဓိဋ္ဌာန်၍သာ မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားလို ဤဒေါဏပုဏ္ဏားလည်း မြင်ရသည်။<br> ဆင်ပြောင်အလား ဘုရားရှင် ဆန္ဒာဂတိ စသည်တို့သို့ မလိုက်၊ ပယ်ပြီး ကိလေသာ တဖန်ပြန်မလာ၊ အပြစ်ကိုမပြုတတ်၊ အားကြီးသောအနက်၊ ဤ ၄-ပါးတို့ကြောင့် နာဂသဒ္ဒါကို ဤသို့ ပြန်ဆိုပြန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-557 <hr> အနာဂတ်ကိုမေးသောကြောင့် အရှင်ဘုရားသည် နတ်လောဟု မေးလျှင် ပြီးပါလျက် အနာဂတ်ပါဝင်ပြီး “နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်လော” ဟု မေးခြင်းကြောင့် အမေးအားလျော်စွာ နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု ဖြေတော်မူသည်။</p> <p>ဤသုတ်အဆုံးဝယ် ဘုရားရှင် ကြိုတင် မြင်တော်မူသည့်အတိုင်း ဒေါဏပုဏ္ဏား အနာဂါမ်ဖြစ်၊ ပုဒ်တသောင်း နှစ်ထောင်တို့ဖြင့် ဒေါဏပုဏ္ဏား ကြုံးဝါးချက်ဟူသော ဂုဏ်ချီးကျူးမှုများ ပြုလုပ်သည်၊ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူလတ်သော် ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးဖြစ်သော ငြင်းခုံပွဲကြီးကို ငြိမ်းစေပြီး ဓာတ်တော်များကို ဝေဖန်ပေးသည်။</p> <h3>၇-အပရိဟာနိယသုတ်</h3> <p>ဤသာသနာတော်၌ သီလနှင့်ပြည့်စုံခြင်း၊ ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားအပ်သော တံခါးရှိခြင်း၊ အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိခြင်း၊ နိုးကြားမှု၌ ယှဉ်ခြင်းဟူသော တရား ၄-မျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မဆုတ်ယုတ်ထိုက်၊ နိဗ္ဗာန်၏ အနီး၌သာ ဖြစ်၏၊ အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် သီလနှင့် ပြည့်စုံသနည်း၊ သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို စောင့်စည်းနေ၏၊ အကျင့်ကျက်စားရာနှင့် ပြည့်စုံ၏။ အပြစ်အနည်းငယ်တို့သော်လည်း ဘေး၌ရှုကာ သိက္ခာပုဒ်တို့ကို ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ကျင့်၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံသတည်း။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားသော တံခါးရှိသနည်း၊ မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကိုမြင်သော် ယောက်ျား မိန်းမဟူသော အမှတ်နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ လက် ခြေ စသော အမှတ်လက္ခဏာငယ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ အကြင်အကြောင်းကြောင့် စက္ခုန္ဒြေကိုမစောင့်စည်းဘဲနေသော ထိုရဟန်းကို အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿဟု ဆိုအပ်ကုန်သော အကုသိုလ် တရားယုတ်တို့သည် အစဉ်လိုက်ကုန်ရာ၏၊ စက္ခုန္ဒြေကို စောင့်စည်းခြင်းငှာ ကျင့်၏။ စောင့်ရှောက်၏၊ စက္ခုန္ဒြေ၌ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။(ကြွင်းဒွါရအာရုံနည်းတူပင်။)ဤသို့ရှုသတည်း။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကို သိသနည်း၊ ရဟန်းသည် သင့်သောအကြောင်းအားဖြင့် ဆင်ခြင်၍ အစာစား၏။ မြူးထူး မာန်ယစ်ရန် တန်ဆာဆင်ရန်မစား၊ အရေအဆင်းဖွံ့ဖြိုးတိုးပွားရန် မစား၊ ဤခန္ဓာရှည်ကြာတည်တံ့ရန် မျှတရန်သာ၊ ဆာလောင်၍ ပင်ပန်းခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ရန်သာ၊ အကျင့်မြတ်ကို ချီးမြှောက်ရန်သာ အစာစား၏၊ ဤသို့စားခြင်းဖြင့် ဝေဒနာဟောင်းကိုလည်း ပယ်ဖျောက်အံ့ ဝေဒနာသစ်ကိုလည်း မဖြစ်စေအံ့၊ ငါ့အား မျှတခြင်း၊ အပြစ်ကင်းခြင်း၊ ချမ်းသာစွာနေရခြင်း ဖြစ်ပေလိမ့်မည်ဟု အစာစား၏၊ ဤသို့ သိသတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-558 <hr> အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် နိုးကြားမှု၌ယှဉ်သနည်း၊ နေ့အခါ စင်္ကြံသွားခြင်း၊ ထိုင်ခြင်း၊ ကုသိုလ်တရားတို့ကို ပိတ်ပင်တတ်သော နီဝရဏတရားတို့မှ စိတ်ကိုသုတ်သင်၏၊ ညဉ့်ဦးယံ၌ စင်္ကြံသွားခြင်း၊ ထိုင်ခြင်းဖြင့် အလားတူသုတ်သင်၏၊ သန်းခေါင်ယံ၌ ခြေတဘက်၌ ခြေတဘက်ကို စဉ်းငယ်လွန်ကာတင်ထား၍ သတိပညာရှိကာ ထအံ့ဟူသောအမှတ်ကို နှလုံးသွင်းလျက် လက်ယာနံတောင်းဖြင့် မြတ်သော အိပ်ခြင်းကိုပြု၏၊ မိုးသောက်ယံ၌ စောစောထ၍ စင်္ကြံသွားခြင်း၊ ထိုင်ခြင်းဖြင့် အလားတူ သုတ်သင်၏။ ဤသို့ယှဉ်သတည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်။</p> <h3>၈-ပတိလီနသုတ်</h3> <p>သီးခြားဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိသစ္စာတို့ကို နုတ်ပယ်ပြီးဖြစ်သော ရှာမှီးခြင်းကို လုံးဝစွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်သော ကာယသင်္ခါရ ငြိမ်းပြီးဖြစ်သော ရဟန်းကို တယောက်တည်း ကိန်းအောင်းသူဟု ဆိုအပ်၏။ အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် သီးခြားဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိသစ္စာတို့ကို နုတ်ပယ်ပြီးဖြစ်သနည်း၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏ များစွာတို့၏ သီးခြားဖြစ်သော သစ္စာများစွာတို့သည် ရှိကုန်၏၊ အဘယ်တို့နည်းဟူမူ-လောကသည်မြဲ၏။ မမြဲ၊ အဆုံးရှိ၏၊ မရှိ၊ ထိုအသက်သည်ပင် ထိုကိုယ်၊ အသက်တခြား ကိုယ်တခြား၊ သတ္တဝါသည် သေပြီးနောက်ဖြစ်၏၊ မဖြစ်၊ ဖြစ်လည်းဖြစ်၊ မဖြစ်လည်း မဖြစ်၊ ဖြစ်သည်လည်းမဟုတ်၊ မဖြစ်သည်လည်းမဟုတ် ဟူသည်တို့တည်း။ ထိုဒိဋ္ဌိသစ္စာအားလုံးတို့ကို ရဟန်းသည် နုတ်ပယ်ပြီး စွန့်ပြီးဖြစ်၏၊ ဤသို့ နုတ်ပယ်ပြီးဖြစ်၏။<br> အဘယ်သို့လျှင် ရှာမှီးခြင်းကို လုံးဝစွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်သနည်း၊ ရဟန်းသည် ကာမဂုဏ်ကိုရှာမှီးခြင်းကို ဘဝကိုရှာမှီးခြင်းကို စွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်၏၊ အကျင့်မြတ်ကို ရှာမှီးခြင်းသည် ငြိမ်း၏၊ ဤသို့ စွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်၏။<br> အဘယ်သို့လျှင် ကာယသင်္ခါရငြိမ်းပြီး ဖြစ်သနည်း၊ ရဟန်းသည် စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍နေ၏၊ ဤသို့ ငြိမ်းပြီးဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် တယောက်တည်း ကိန်းအောင်းသနည်း၊ ရဟန်းသည် ငါဟူသော မာန်ကိုပယ်၏၊ နောင်တဖန် မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိ၏၊ ဤသို့ ကိန်းအောင်းသည် မည်၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူမိန့်။</p> <p>အသီးသီးပယ်သော မဂ်များ ကာမဂုဏ် ရှာမှီးခြင်းကို အနာဂါမိမဂ်ဖြင့်၊ ဘဝရှာမှီးခြင်းကို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် ပယ်တတ်သည်။ အကျင့်မြတ်မှာ လောကီကို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့်ငြိမ်းသည်၊ ဒိဋ္ဌိဆိုင်ရာအကျင့်မြတ်ရှာမှီးမှုကို သောတာပတ္တိမဂ်ဖြင့် ငြိမ်းသည်၊ စတုတ္ထဈာန်ဖြင့် ကာယသင်္ခါရငြိမ်းပြီးသော ရဟန်းသည် ထွက်သက် ဝင်သက် ငြိမ်းပြီးသည်သာတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-559 </p><hr> <h3>၉-ဥဇ္ဇယသုတ်</h3> <p>ဥဇ္ဇယပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ်၊ ဝမ်းမြောက်ဖွယ်ပြောကြားပြီး သင့်ရာမှာ ထိုင်ကာဘုရားရှင်အား “အရှင်ဂေါတမသည်လည်း ယဇ်ပူဇော်ခြင်းကို ချီးမွမ်းသည် မဟုတ်ပါလော”ဟု လျှောက်ရာ ငါဘုရားသည် ယဇ်အားလုံးကို မချီးမွမ်း၊ သို့သော်လည်း ယဇ်အားလုံးကို မကဲ့ရဲ့၊ နွား၊ ဆိတ်၊ သိုး၊ ကြက်၊ ဝက် များကို သတ်ရ၊ သတ္တဝါ အထူးထူး အပြားပြား သေကျေပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်ကြရသော ယဇ်ကို မချီးမွမ်း၊ အကြောင်းမှာ ဤသဘောရှိသောယဇ်ကို ရဟန္တာများ၊ ရဟန္တာဖြစ်ရန် ကျင့်သူများ မချဉ်းကပ်ကုန်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>နွား၊ ဆိတ် စသည်မသတ်ရ၊ သတ္တဝါများစွာ မသေကျေ မပျက်စီးရသော အမြဲလှူနေကျ ဒါနနှင့် မျိုးရိုးစဉ်ဆက် အလှူ ယဇ်ကို ငါချီးမွမ်း၏၊ အကြောင်းမှာ ဤယဇ်သို့ ရဟန္တာများ ရဟန္တာဖြစ်ရန်၊ ကျင့်သူများ ချဉ်းကပ်ကြသောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး အဿမေဓ၊ ပုရိသမေဓ၊ သမ္မာပါသ၊ ဝါဇပေယျ၊ နိရဂ္ဂဠယဇ်ဟူသော ပြုဖွယ်များစွာရှိကြသော ထိုယဇ်ကြီးများ အကျိုးမရှိကုန်၊ ယင်းယဇ်ကြီးများ၌ ဆိတ်၊ သိုး နွား များစွာသတ်ရသဖြင့် ရဟန္တာများ မချဉ်းကပ်ကြ။</p> <p>သတ်ဖြတ်ညှဉ်းဆဲမှု မရှိ၊ အခါခပ်သိမ်း မျိုးရိုးစဉ်ဆက်လှူသော ရဟန္တာများလည်း ချဉ်းကပ်သော ယဇ်သည်သာ အကျိုးကြီးမြတ်၏၊ ပူဇော်သူအား မြင့်မြတ်သည်သာ ဖြစ်၍ ယုတ်ညံ့မှု မဖြစ်၊ ယဇ်သည်လည်း ပြန့်ပြော၍ နတ်များလည်း ကြည်ညိုကြ၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>အဿမေဓယဇ် မြင်းကိုသတ် ညှဉ်းဆဲရာ ယဇ်တည်း၊ ယဇ်တိုင် ၂၁-လုံးရှိ၏။ ယဇ်ပူဇော်ရာ မြေနှင့် ယောက်ျားကို ချန်၊ ကြွင်းစည်းစိမ်များ ပေးလှူသည်။</p> <p>ပုရိသမေဓယဇ် ယောက်ျားကိုသတ် ညှဉ်းဆဲရာ ယဇ်တည်း၊ မြေနှင့်တကူ စည်းစိမ်အားလုံး ပေးလှူသည်။</p> <p>သမ္မာပါသယဇ် ထမ်းပိုးပေါက်၌ ထမ်းပိုးကျည်း လှံတန်ကို ပစ်ချရာ ဖြစ်သော ယဇ်တည်း၊ နေ့စဉ် ထမ်းပိုးကျည်း လှံတန်ကို ပစ်ချ၊ ကျရာအရပ်၌ အရံအတား ပွတ်တိုင်ပြုကာ ရွှေ့ရသော ယဇ်တိုင်စသည်တို့ဖြင့် သရဿတီမြစ်၌ ငုပ်၊ ငုပ်ရာအရပ်မှ နောက်ဆုတ်သွားကာ ပူဇော်အပ်သော ယဇ်အားလုံး၏ အမည်ဖြစ်သည်။</p> <p>ဝါဇပေယျယဇ် ဂါထာမန္တာန်စသည်ဖြင့် စီရင်အပ်သော ထောပတ်၊ ပျားရည် စသော အသောက် သောက်ရာဖြစ်သော ယဇ်တည်း၊ ဆိတ်၊ သိုးစသည် သားကောင် ၁၇-မျိုးဖြင့် ပူဇော်ရ၍ ယဇ်တိုင်မှာ ဥသျှစ်နှစ်တိုင် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-560 <hr> နိရဂ္ဂဠယဇ် ဘဏ္ဍာတိုက် ကျီကြတို့၌ ပိတ်ထားသော တံခါးရွက် မရှိရသော ယဇ်တည်း၊ မြေနှင့် ယောက်ျားပါ စည်းစိမ်အားလုံးကို လှူသည်။ (သိမှတ်ဖွယ်အကျိုး ဘာမျှမရှိ၊ ရှုပ်ရုံသာဖြစ်၍ သင့်ရုံသာ ရေးသည်။)</p> <h3>၁၀-ဥဒါယီသုတ်</h3> <p>ဥဒါယီပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ပြီး သင့်ရာထိုင်နေကာ ဘုရားရှင်အား “အရှင် ဂေါတမသည်လည်း ယဇ်ပူဇော်ခြင်းကို ချီးမွမ်းသည် မဟုတ်ပါလော”ဟု လျှောက်ရာ “ငါသည် အလုံးစုံသောယဇ်ကိုချီးမွမ်းသည်မဟုတ်၊ သို့သော်လည်း မချီးမွမ်းသည်ကား မဟုတ် (ကဲ့ရဲ့သည်ကား မဟုတ်) သေးပေ၊ နွား၊ ဆိတ်စသည်ကို သတ်ရ၊ သတ္တဝါများစွာ သေကြေပျက်စီးရသော ယဇ်ကို မချီးမွမ်း၊ အကြောင်းမှာ ဤယဇ်သို့ ရဟန္တာ၊ ရဟန္တာဖြစ်အောင် ကျင့်သူများ မချဉ်းကပ်ကြသောကြောင့်တည်း။<br> နွား ဆိတ်စသည်ကို မသတ်ရ၊ သတ္တဝါများစွာ မသေကြေ မပျက်စီးရ၊ အမြဲလှူနေကျဒါနနှင့် မျိုးရိုးစဉ်ဆက် အလှူယဇ်ကို ငါချီးမွမ်း၏၊ အကြောင်းကား ဤယဇ်သို့ ရဟန္တာ၊ ရဟန္တာဖြစ်အောင် ကျင့်သူများ ချဉ်းကပ်ကြသောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>ယဇ်၌လည်းကောင်း၊ ထိုမှတပါး ကုတ္တမင်း(သေသူအတွက်လှူ)၌လည်းကောင်း လှူဖွယ်ဝတ္ထုကို လျော်စွာပြု၍ အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်ကုန်သော လယ်မြေကောင်းသဖွယ် အလှူခံတို့၌ ကြည်ညိုစိတ် ရှိသည်ဖြစ်၍ ပူဇော်၏၊ အလှူခံမြတ်တို့၌ ပူဇော်အပ်သော ယဇ်သည် ကောင်းစွာ ပေးလှူ ပူဇော်အပ်၊ ကောင်းစွာ ရောက်သည် မည်၏၊ ပြန့်ပြော၍ နတ်များလည်း ကြည်ညိုကြ၏။ သဒ္ဓါရှင် ပညာရှင်သည် လွှတ်လွှတ် စွန့်ကြဲသောစိတ်ဖြင့် ထိုယဇ်ကို ပူဇော်၍၊ ဆင်းရဲကင်း၍ ချမ်းသာရှိရာ ဘုံသို့ ကပ်ရောက်ရလေသတည်း။</p> <h3>၅-ရောဟိတဿဝဂ်၊ ၁-သမာဓိဘာဝနာသုတ်</h3> <p>သမာဓိပွားများမှု ၄-မျိုးတို့မှာ-ပွားများ လေ့လာအပ်သော် မျက်မှောက်ဘဝ၌ ချမ်းသာစွာ နေရန်ဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှု၊ ဒိဗ္ဗစက္ခု ဉာဏ်အမြင်ကို ရရန်ဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှု၊ သတိသမ္ပဇဉ်အငှာဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှု၊ အာသဝေါတရား ကုန်ရန်ဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှုတို့တည်း။</p> <p>မျက်မှောက် ချမ်းသာစွာနေရန် ပွားများမှုဟူသည် စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်နေခြင်းတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-561 <hr> ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်အမြင်ရရန် ပွားများမှု ဟူသည်...အရောင် အလင်းဟူသော အမှတ် သညာကို နှလုံးသွင်း၏။ နေ့ဟူသော အမှတ်သညာကို ဆောက်တည်၏၊ နေ့အခါ၌ ကဲ့သို့၊ ထို့အတူ ညဉ့်အခါ၌ ညဉ့်အခါ၌ကဲ့သို့၊ ထို့အတူ နေ့အခါ၌ အရောင်အလင်း ဟူသော အမှတ်သညာကို နှလုံးသွင်း၏၊ ဤသို့ ဟင်းလင်းဖြစ်သော မမြှေးမယှက်အပ်သော စိတ်ဖြင့် ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ် အရောင်အလင်းနှင့် တကွသော စိတ်ကို ပွားများ၏၊ ဤသို့ ပွားများမှုတည်း။</p> <p>သတိသမ္ပဇဉ်အလို့ငှာ ပွားများမှုဟူသည်-ရဟန်းအား ဝေဒနာတို့သည် ထင်ထင်ရှားရှားဖြစ်၊ ဉာဏ်အားထင် ချုပ်ကုန်၏၊ သညာဝိတက်တို့သည် ထင်ထင်ရှားရှား ဖြစ်၊ ဉာဏ်အားထင် ချုပ်ကုန်၏၊ ဤသို့ ပွားများမှုတည်း။</p> <p>အာသဝေါတရားများ ကုန်ရန် ပွားများမှုဟူသည်-ရဟန်းသည် ဥပါဒါန်၏ အာရုံဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၌ ရုပ်သည် ဤမျှရှိ၏၊ ရုပ်ဖြစ်ခြင်းသည် ဤသို့ သဘောရှိ၏၊ ရုပ်ချုပ်ခြင်းသည် ဤသို့သဘောရှိ၏ စသည်ဖြင့် ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၏ အဖြစ်အပျက်ကို အဖန်ဖန် ရှုပွားခြင်းတည်း၊ ဤ ၄-ပါးတို့တည်း။ ဤပွားများမှုကို ရည်၍ ပါရာယနဝဂ်၊ ပုဏ္ဏကပြဿနာ၌-</p> <p>အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်အား “လောက၌ အယုတ်အမြတ်တို့ကို ဆင်ခြင်၍ တစုံတခုသော လောက၌ တုန်လှုပ်ခြင်းသည် မရှိ၊ ကိလေသာငြိမ်းပြီးသော အမျက်ထွက်မှု အခိုးမရှိသော ဆင်းရဲကြောင်း ကိလေသာမရှိသော မတပ်မက်သော ထိုရဟန်းသည် ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုခြင်းကို လွန်မြောက်ပြီဟု ငါဆို၏”ဟု ဖြေသည်။</p> <h3>၂-ပဉ္စဗျာကရဏသုတ်</h3> <p>ပြဿနာ ဖြေဆိုခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ ဧကန်ဖြေဆိုရမည့် ဧကံသဗျာကရဏီယပြဿနာ၊ ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ ဖြေဆိုရမည့် ဝိဘဇ္ဈဗျာကရဏီယပြဿနာ၊ ပြန်မေး၍ ဖြေဆိုရမည့် ပဋိပုစ္ဆာဗျာကရဏီယပြဿနာ၊ မဖြေဘဲ ထားရမည့် ဌပနီယဗျာကရဏီယပြဿနာတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး—</p> <p>ထိုထိုအရာ၌ ပြဿနာအားလျော်သော အဖြေကို သိသော ရဟန်းကို အမေး ၄-ပါး၌ လိမ္မာသောရဟန်းဟု ဆိုကြကုန်၏၊ သူတပါး မလွှမ်းမိုးနိုင်သော နက်နဲသော ပညာရှိသည် အကျိုးစီးပွားရှိရာ မရှိရာ ၂-ပါးစုံ၌ လိမ္မာသူ ဖြစ်၏၊ ပညာရှိသည် အကျိုးစီးပွားမဟုတ်သည်ကို ရှောင်ကြဉ်၏၊ အကျိုးစီးပွားကို ယူ၏၊ အကျိုး ၂-ပါးကို သိခြင်းကြောင့် ပညာရှိကို “ပဏ္ဍိတ”ဟု ဆိုအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-562 </p><hr> <h3>၃-ပဌမကောဓဂရုသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်းကို အလေးပြု၍... လာဘ်ရခြင်းကို အလေးပြု၍....အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-သူတော်ကောင်း တရားကို အလေးပြု၍ အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ...၍ သူ့ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်း၌ အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်....၍ လာဘ်ရခြင်းကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ...၍ အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>အမျက်ထွက်ခြင်း စသည်ကို အလေးပြုသူ ရဟန်းများသည် ဘုရား၏ တရားတော်၌ မကြီးပွားကုန်၊ အကြင်ရဟန်းတို့သည်ကား သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြုနေခဲ့ကြကုန်ပြီ၊ နေကြကုန်ဆဲ၊ ထိုရဟန်းများသာ ကြီးပွားကြ၏။</p> <h3>၄-ဒုတိယကောဓဂရုသုတ်</h3> <p>သူယုတ်တို့၏ တရား ၄-မျိုးမှာ-အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုခြင်း၊ သူ့ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်းကို...လာဘ်ရခြင်းကို...အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတရား ၄-မျိုးမှာ-သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြု၍ အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးမပြုခြင်း၊ သူတော်ကောင်း... သူ့ကျေးဇူး ချေဖျက်ခြင်းကို..ခြင်း၊ သူတော်ကောင်း... လာဘ်ရခြင်းကို..ခြင်း၊ သူတော်ကောင်း... အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးမပြုခြင်းတို့တည်း။</p> <p>အမျက်ထွက်ခြင်း စသည်ကို အလေးပြုသူ ရဟန်းများသည် လယ်ကောင်း၌ ပုပ်သော မျိုးစေ့ မကြီးပွားသကဲ့သို့ သူတော်ကောင်းတရား၌ မကြီးပွားကုန်၊ အကြင်ရဟန်းတို့သည်ကား သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြုနေခဲ့ကြကုန်ပြီ၊ နေကြကုန်ဆဲ၊ ထိုရဟန်းများသာ အမေးသို့ အစဉ်လိုက်သော ဆေးပင်ကြီးပွားသကဲ့သို့ တရားတော်၌ ကြီးပွားကုန်သတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-563 <hr> ၅-ရောဟိတဿသုတ်</p> <p>မြတ်စွာဘုရား သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရောဟိတဿနတ်သားသည် ညဉ့်ဦးယံအလွန် သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် အဆင်းရှိကာ တကျောင်းလုံး ကိုယ်အရောင်အဝါဖြင့် လင်းစေလျက် ဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး တနေရာရပ်လျက် “အရှင်ဘုရား၊ ပဋိသန္ဓေမနေရာ၊ မအို မသေရာ၊ မရွေ့လျောရာ၊ တဖန် မဖြစ်ရာသော လောက၏ အဆုံးကို ခြေဖြင့် သွားခြင်းဖြင့် သိမြင်ရန် ရောက်ရန် တတ်ကောင်းပါသလော”ဟု လျှောက်ရာ“သိအပ် မြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟုငါမဆို”ဟု ဘုရားရှင်က မိန့်လိုက်၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ ပဋိသန္ဓေမနေရာ စသည် သဘောရှိသော ယင်းလောက၏ အဆုံးကို ခြေဖြင့် သွားခြင်းဖြင့် သိအပ် မြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟု ငါမဆိုဟူသော ဤစကားကို အရှင်ဘုရားသည် အလွန်လျှင် ကောင်းစွာ ဟောအပ်ပါ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ ရှေး၌ ဖြစ်ဖူးသည်ကား တပည့်တော်သည် တန်ခိုးရှိ၍ ကောင်းကင်သွားနိုင်သော မုဆိုး၏သား ရောဟိတဿမည်သော ရသေ့ဖြစ်ခဲ့ပါသည်၊ တပည့်တော် လျင်မြန်ပုံမှာ လေးအတတ် သင်ကြားပြီး၍ လက်ကျင့်ရပြီးသော မင်းပွဲ၌ လေးပညာပြပြီးသော မြဲခိုင်သောလေးရှိသော လေးဆရာသည် မခဲယဉ်းသော မြားပေါ့ဖြင့် ထန်းပင်ရိပ်ကို ဖီလာလွန်စေသည့် ကာလနှင့်အမျှ စကြဝဠာတခုကို လွန်စေနိုင်သော လျင်မြန်ခြင်း ရှိခဲ့ပါသည်။</p> <p>ခြေလှမ်းဖြစ်ပုံမှာ-အရှေ့သမုဒ္ဒရာမှ အနောက်သမုဒ္ဒရာကို လွန်စေနိုင်သော ဝေးက္ခာသောခြေလှမ်း ရှိခဲ့ဖူးပါသည်၊ ဤသို့သော လျင်မြန်ခြင်း ခြေလှမ်းနှင့် ပြည့်စုံသော တပည့်တော်အား“ငါသည် ခြေဖြင့်သွားခြင်းဖြင့် လောက၏အဆုံးသို့ ရောက်ရမည်”ဟု ဤသို့သောစိတ်အလို ဖြစ်ခဲ့ပါ၏။ အသက်တရာ အသက်ကြွင်းရှိသေးသော ထိုတပည့်တော်သည် အနှစ်တရာ အသက်ရှင်လျက် စားသောက်ချိန် ခဲလျက်ချိန်မှတပါး ကျင်ကြီးကျင်ငယ်စွန့်မှု၊ အိပ်စက်ပန်းဖြေ နားနေမှုမှတပါး အနှစ်တရာပတ်လုံးသွားခဲ့ရာ လောကအဆုံး မရောက်ဘဲ စကြဝဠာအကြား၌သာ သေရပါသည်။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ “ပဋိသန္ဓေမနေရာ စသည်သဘောရှိသော ယင်းလောက၏ အဆုံးကို သွားခြင်းဖြင့် သိမြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟု ငါမဆို”ဟူသောဤစကားကို အရှင်ဘုရားသည် အလွန်လျှင် ကောင်းစွာ ဟောတော်မူအပ်ပါပေ၏”ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဒါယကာနတ်သား၊ ပဋိသန္ဓေမနေရာ (လ)လောက၏အဆုံးကို ခြေဖြင့်သွားခြင်းဖြင့် သိမြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟု ငါမဆို၊ လောက၏အဆုံး နိဗ္ဗာန်သို့ မရောက်ဘဲ ဝဋ်<br> <br>စာမျက်နှာ-564 <hr> ဆင်းရဲ၏ အဆုံးပြုခြင်းကိုလည်း ငါမဆို၊ စင်စစ်အားဖြင့် သညာလည်း ရှိ၊ စိတ်လည်း ရှိသော တလံမျှလောက်သော ဤခန္ဓာကိုယ်၌သာလျှင် လောကကို လည်းကောင်း၊ လောက ဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကို လည်းကောင်း၊ လောက၏ ချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်ကို လည်းကောင်း၊ လောက၏ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန် ရောက်ကြောင်းအကျင့်ကို လည်းကောင်း ငါ ပညတ်၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူမိန့်သည်။</p> <p>လောက၏အဆုံး ဘုရားရှင်က သင်္ခါရလောက၏ အဆုံးကိုရည်၍ မိန့်သည်။ နတ်သားကား စကြဝဠာ၏အဆုံးကိုမေးသည်၊ သို့သော်လည်း အမေးအဖြေညီသည်ဟု နတ်သားထင်ပြီး ရွှင်လန်းစွာ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွစသည် လျှောက်သည်။</p> <p>လေးအတတ်သင်ကြား ၁၂-နှစ်ပတ်လုံး သင်ကြားထားသည်၊ ထို့ကြောင့် တဥသဘမျှ၌လည်း သားမြီးဖျားကို ပစ်နိုင်စွမ်းရှိ၍ လက်ကျင့်ရပြီးလည်း ဖြစ်သည်။</p> <p>အရှေ့သမုဒ္ဒရာမှ အနောက်သို့ အရွှေစကြဝဠာနှုတ်ခမ်း၌ တည်၍ ခြေဆန့်လျှင် အနောက်စကြဝဠာနှုတ်ခမ်းရေး လွန်ကျ၊ ဒုတိယခြေလှမ်းလျှင် တပါးသော စကြဝဠာနှုတ်ခမ်းရေး လွန်ကျသည်။</p> <p>စားသောက်ချိန်မှတပါး မကြာပုံပြသည်။ ဆွမ်းခံချိန်ရောက်လျှင် ကမ်းနွယ်တံပူကိုခဲ၊ အနောတတ်အိုင် ခံတွင်းဆေး၊ အချိန်ရောက်လျှင် မြောက်ကျွန်း ဆွမ်းခံကြွ၊ စကြဝဠာမျက်နှာရစ်၌ ထိုင်ဆွမ်းစား၊ ခဏအပန်းဖြေပြီး တဖန်သွားသည်။</p> <p>နှစ် ၁၀၀-အသက်ကြွင်းရှိ သက်တမ်းရှည်ချိန် ဖြစ်သည်၊ စကြဝဠာအဆုံး နှစ်တရာလုံးသွား မရောက်ဘဲသေ၊ ဤစကြဝဠာ၌ပင် ပြန်လာဖြစ်သည်။</p> <p>တလံမျှသောဤခန္ဓာ မြက်ထင်းစသည်တို့၌ သစ္စာ ၄-ပါးကို ငါမပညတ်ဟု ပြ။</p> <h3>၆-ဒုတိယရောဟိတဿသုတ်</h3> <p>ပဌမသုတ်ဟောပြီးနောက် မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုညဉ့်လွန်မြောက်သဖြင့် ရဟန်းများကို သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ ရောဟိတဿနတ်သား လျှောက်ထားပုံ ဘုရားပြန်လည် မိန့်ကြားပုံများကို အပြည့်အစုံပြန်ဟောသည်။</p> <h3>၇-သုဝိရသုတ်</h3> <p>အလွန့်အလွန် ဝေးသောအရာ ၄-မျိုးမှာ-ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး၊ သမုဒ္ဒရာ၏ ဤမှာဘက်ကမ်းနှင့် ဟိုမှာဘက်ကမ်း၊ နေထွက်ရာအရပ်နှင့် နေဝင်ရာအရပ်၊ သူတော်ကောင်းတို့နှင့် သူယုတ်တို့၏ တရားတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-565 <hr> အထက် ၃-မျိုးထက် စတုတ္ထအဝေးကို စင်စစ်အလွန်ဝေး၏ဟု ဆိုကုန်၏၊ သူတော်ကောင်းတို့နှင့် ပေါင်းဖော်ခြင်းသည် မပျက်စီးသော သဘောရှိ၏၊ သူတော်ကောင်းတရားတည်သမျှအတိုင်း မပျက်စီးသည်သာဖြစ်၏၊ သူယုတ်မာတို့နှင့် ပေါင်းဖော်ခြင်းသည် လျင်စွာပျက်စီး၏၊ ထို့ကြောင့် သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားသည် သူယုတ်မာတို့မှ ဝေး၏။</p> <p>ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး မြေကြီးမှ ကောင်းကင်မည်သည် မဝေးလှ၊ လက် ၂-သစ်မျှသာ ဖြစ်သော်လည်း မကပ်ငြိသောအနက်ကြောင့် အလွန့်အလွန် ဝေး၏ဟု ဆိုအပ်၏၊ သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါးစသော ဗောဓိပက္ခိယ ၃၇-ပါးကို သူတော်ကောင်းတရား၊ ၆၂-ပါးသော မိစ္ဆာအယူကို သူယုတ်မာတရားဟု သိ။</p> <h3>၈-ဝိသာခသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ပဉ္စာလပုဏ္ဏေးမ၏ သား အရှင် ဝိသာခသည် စည်းဝေးရာအရပ်၌ ရဟန်းအပေါင်းကို သန့်ရှင်းသော အပြစ်ကင်း၍ ကျပေါက်ခြင်းမရှိသော အနက်ကို သိစေတတ်သော ဝဋ်ကင်းရာနိဗ္ဗာန်၌ အကျုံးဝင်သော ဝဋ်ကိုမမှီသော ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့သော တရားစကားဖြင့် အကျိုးစီးပွားကို သိမြင်စေလျက် တရားကို ဆောက်တည်စေကာ တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန်ရွှင်လန်းစေ၏။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင် ကြွလာ ထိုင်နေတော်မူပြီး ရဟန်းများကို ရဟန်းတို့၊ စည်းဝေးရာ ဇရပ်၌ အဘယ်ရဟန်းသည် သန့်ရှင်းသော တရားစကားဖြင့် တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန် ရွှင်လန်းစေသနည်းဟု မိန့်တော်မူရာ အရှင်ဝိသာခပါဘုရားဟု ပြန်လျှောက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က-အရှင်ဝိသာခအား “ဝိသာခ၊ ကောင်း၏၊ ကောင်း၏၊ သင်သည် ကောင်းစွာသာလျှင် ရဟန်းအပေါင်းကို သန့်ရှင်းသောတရားစကားဖြင့် တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန်ရွှင်လန်းစေပေ၏”ဟု မိန့်။</p> <p>လူမိုက်တို့နှင့် ရောနှောသော ပညာရှိကို စကားမပြောမူမညာရှိဟု မသိကြကုန်၊ စကားပြောခဲ့လျှင်လည်း အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို ဟောကြားသော်သာ ပညာရှိဟု သိကုန်၏။</p> <p>လောကုတ္တရာတရားကို ဟောပြော ထွန်းလင်းစေရာ၏၊ အရိယာ သူတော်ကောင်းတို့၏ တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်သော တရားကို ချီးမြှောက်ရာ၏၊ အရိယာ သူတော်ကောင်းများသည် ကောင်းစွာဟောအပ်သော တရားတံခွန်ရှိကုန်၏၊ တရားတော်သည် အရိယာသူတော်ကောင်းတို့၏ တံခွန်ပေတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-566 <hr> တံခွန်ဟူသည် အထက်သို့ မြင့်တက်သောကြောင့် လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါးကို ခေါ်သည်။</p> <h3>၉-ဝိပလ္လာသသုတ်</h3> <p>သညာ၊ စိတ်၊ အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-မမြဲရာ၌ မြဲ၏ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း၊ ဆင်းရဲရာ၌ ချမ်းသာဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း၊ အတ္တမဟုတ်ရာ၌ အတ္တဟုတ်၏ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း၊ မတင့်တယ်ရာ၌ တင့်တယ်၏ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သညာ စိတ် အယူ၏ မဖောက်ပြန်ခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-မမြဲရာ၌ မမြဲဟု၊ ဆင်းရဲရာ၌ ဆင်းရဲဟု၊ အတ္တမဟုတ်ရာ၌ အတ္တမဟုတ်ဟု၊ မတင့်တယ်ရာ၌ မတင့်တယ်ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ မဖောက်ပြန်ခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသည် ဖျက်ဆီးအပ်ကုန်သောစိတ် ပျံ့လွင့်ကုန်သော သညာ ဖောက်ပြန်သူတို့သည် မမြဲရာ၌ မြဲ၊ ဆင်းရဲရာ၌ ချမ်းသာ၊ အတ္တမဟုတ်ရာ၌ အတ္တ၊ မတင့်တယ်ရာ၌ တင့်တယ်၏ဟု အမှတ်ရှိကုန်၏။ ထိုလူတို့သည် မာရ်မင်း၏ ယောဂ ၄-ပါးနှင့် ယှဉ်ကုန်ရကား နိဗ္ဗာန်သို့ မရောက်ကုန်၊ ဖြစ်သေသို့ရောက်ကာ သံသရာသို့ သွားကြရကုန်၏။</p> <p>အရောင်အလင်းကိုပြုကာ ပွင့်လာသော ဘုရားရှင်တို့သည် ဆင်းရဲငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း သစ္စာ ၄-ပါးကို ပြကုန်၏၊ ထိုဘုရားတို့၏တရားကို ကြားနာရကုန်သည်ရှိသော် ထိုပညာရှိများသည် မိမိစိတ်ကို တဖန် ရကြကုန်သည်ဖြစ်၍ မမြဲရာကို မမြဲစသည်ဖြင့် အယူမှန်ကို ဆောက်တည်ကုန်သည်ဖြစ်၍ ဆင်းရဲအားလုံးကို လွန်မြောက်ကြကုန်သတည်း။</p> <h3>၁၀-ဥပက္ကိလေသသုတ်</h3> <p>လ နေတို့၌ ညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုးမှာ-တိမ်တိုက်၊ ဆီးနှင်း၊ အခိုးနှင့်မြူ၊ ရာဟု အသူရိန်တို့တည်း။ ယင်းညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် ညစ်နွမ်းကုန်သော လ နေတို့သည် အရောင်မထွက်၊ မတောက်ပ၊ မတင့်တယ်ကုန်။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ရဟန်း ပုဏ္ဏားတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုးတို့မှာ- သေရည်သေရက် သောက်ကုန်လျက် မရှောင်ကြဉ်ကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏား အချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤသေအရက်ကို သောက်ခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ မေထုန်အကျင့်ကို မှီဝဲလျက် မရှောင်ကြဉ်ကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤမေထုန်မှီဝဲခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ရွှေငွေကိုသာယာကုန်လျက် ခံယူခြင်းမှမရှောင်ကြဉ်ကုန်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-567 <hr> ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤရွှေငွေကို ကိုင်ခံသာယာခြင်းသည် လည်းကောင်း၊ မှားသောအသက်မွေးခြင်းဖြင့် အသက်မွေးကုန်လျက် မရှောင်ကြဉ်ကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤမှားသော အသက်မွေးခြင်းသည် လည်းကောင်း ညစ်နွမ်းကြောင်းတည်း။ ယင်းညစ်နွမ်းကြောင်းတို့ဖြင့် ညစ်နွမ်းကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် အရောင်မထွက် မတောက်ပ မတင့်တယ်ကုန်ဟု မိန့်။</p> <p>ရာဂဒေါသတို့ဖြင့် ညစ်နွမ်းကုန်လျက် အဝိဇ္ဇာ အပိတ်ခံရကုန်သော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် သေအရက်သောက်၊ မေထုန်မှီဝဲ၊ ရွှေငွေခံယူ၊ အသက်မွေးမှု မှားကာ အရောင်မထွက် မတောက်ပ မစင်ကြကုန်၊ မြူနှင့်တကွ ဖြစ်ကုန်၏၊ တောသမင်နှင့် တူကုန်၏၊ ထိုညစ်နွမ်းကြောင်းတို့ကို ဘုရားရှင် ဟောတော်မူ၏။</p> <p>အမိုက်တိုက်ဖြင့် မြှေးယှက်ကာ တဏှာကျွန်ဖြစ်လျက် တဏှာကြိုးရှိသူတို့သည် ကြမ်းသောအတ္တဘောကို တိုးပွားစေလျက် ဘဝသစ်ကို တဖန် ယူကြကုန်သတည်း။</p> <p>ရာဟုအသူရိန် ယင်းကား လ နေနှင့် ထိရောက်သော ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်၍ ရှေး ၃-မျိုးကား မထိရောက်သော ညစ်နွမ်းကြောင်းများ ဖြစ်ကြသည်၊ ရဟန်း ပုဏ္ဏားများအတွက် ဂုဏ်ရောင်မထွက် မတောက်ပ၊ မတင့်တယ်ခြင်းယူ။</p> <h3>၂-ဒုတိယသုတ် - ၅၀(၆)</h3> <h3>၁-ပုညာဘိသန္ဒဝဂ်</h3> <h3>၁-ပဌမ ပုညာဘိသန္ဒသုတ်</h3> <p>သာဝတ္ထိနိဒါန်း ကောင်းမှုအထုကုသိုလ်အယဉ် ၄-မျိုးတို့သည် ချမ်းသာကို ဆောင်တတ်၊ အာရုံကောင်းကို ပေးတတ်၊ ချမ်းသာကျိုးရှိ နတ်ပြည်၌ ဖြစ်စေတတ်ကုန်သည်ဖြစ်၍ အလိုရှိဖွယ် နှစ်သက်ဖွယ် မြတ်နိုးဖွယ်အလို့ငှာ၊ စီးပွားချမ်းသာ အလို့ငှာ ဖြစ်ကုန်၏။ ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>အတိုင်းအရှည်မရှိသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် ယှဉ်သော သမာဓိကို ပြည့်စုံစေ၍ နေသော ရဟန်းသုံးဆောင်သော သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးပစ္စည်း ဒါယကာ၏အတိုင်းအရှည်မရှိသော ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်တို့တည်း။</p> <p>ဤကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ် ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာ သာဝက၏ ကောင်းမှုပမာဏကို ဤမျှလောက်သာဟု ယူခြင်းငှာ မလွယ်၊ စင်စစ်အားဖြင့် မရေတွက်မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ကြီးစွာသော ကောင်းမှုအစုဟူ၍သာလျှင် ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ မဟာသမုဒ္ဒရာ၌ “ဤမျှလောက် ကုမ္ဘစား ပမာဏရှိရေတို့”ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ “ဤမျှလောက် ကုမ္ဘစား အရာ အထောင် အသိန်း ပမာဏရှိရေတို့”ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရေ၏<br> <br>စာမျက်နှာ-568 <hr> ပမာဏကို ယူခြင်းငှာ မလွယ်၊ စင်စစ်အားဖြင့် မရေမတွက် မနှိုင်းယှဉ်နိုင်၊ ကြီးစွာသော ရေအစုဟူ၍သာ ရေတွက်ခြင်းသို့ရောက်သကဲ့သို့တည်း ဟု မိန့်။ ရေများစွာကို ဆောင်တတ်သော ကုမ္ဘစားစသည်ဖြင့် မနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ပြင်းထန်သော အသံရှိသော ကြောက်ဖွယ်များစွာရှိသော ရတနာမြတ်တို့၏ တည်ရာလည်းဖြစ်သော သမုဒ္ဒရာသို့ လူပေါင်းများစွာတို့ မှီဝဲရာဖြစ်၍ တသွင်သွင် စီးနေကုန်သော မြစ်များစွာတို့သည် စီးဝင်ကပ်ရောက်ကုန်သကဲ့သို့-</p> <p>ဤအတူ ထမင်း၊ အဖျော်၊ အဝတ်ပုဆိုး၊ အိပ်ရာ နေရာနှင့် အိပ်ရာလွှမ်းတို့ကို လှူတတ်သော ပညာရှိသို့(ရေကိုဆောင်တတ်သော မြစ်တို့သည် သမုဒ္ဒရာသို့ ကပ်ရောက်သကဲ့သို့) ကောင်းမှုအယဉ်တို့သည် စီးဝင်ကပ်ရောက်ကုန်သတည်း။</p> <p>သင်္ကန်းသုံးဆောင်သည်မည်ပုံ သင်္ကန်းလျာအဝတ်ရ၍ အပ်ချည်စသည် မရှိသဖြင့် အဝတ်အတိုင်းထားစဉ်၊ ချုပ်ဆိုးစဉ်၊ ဝတ်ရုံစဉ်၊ ဟောင်း၍အိပ်ရာခင်း သုံးစဉ်၊ အိပ်ရာခင်းမသင့်၍ မြေအခင်းသုံးစဉ်၊ မလျော်တော့၍ ဆုတ်ဖြဲခြေသုတ်ဖုံပြုစဉ် တိုင်အောင် သုံးဆောင်သည်မည်သည်၊ ခြေသုတ်မဖြစ်၍ တံမြက်လှည်း လွှင့်ပစ်မှ ပြတ်စဲတော့သည်။</p> <p>အတိုင်းအရှည်မရှိသော ကောင်းမှုအထု ဒါယကာ၏ ကုသိုလ်စေတနာများပုံကို မိန့်သည်။ မှန်၏၊ ရဟန္တာသည် ငါ့သင်္ကန်းကို ဝတ်ရုံ၏ဟု အဖန်ဖန်အောက်မေ့သောအားဖြင့်ဖြစ်သော စေတနာများခြင်းတည်း။</p> <p>ဆွမ်းသုံးဆောင်ခြင်း ဆွမ်းစားပြီး ၇-ရက်မျှနေ၊ တခြားဆွမ်းမစားသမျှ ထိုဒကာ ဆွမ်းစားသည်မည်သည်။ တခုသော ကျောင်းနေရာ၌လည်း ည နေ့ နေရာစသည်တို့၌ စင်္ကြံသွားသော်လည်း တခြားကျောင်း မယူသေးသမျှ ထိုကျောင်းကိုပင် သုံးဆောင်သည်မည်သည်၊ ဆေးတမျိုးဖြင့် ရောဂါပျောက်သော် တခြားဆေး မစားသေးသမျှ ထိုဆေးကိုပင် သုံးဆောင်သည်မည်သည်။</p> <h3>၂-ဒုတိယ ပုညာဘိသန္ဒသုတ်</h3> <p>ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ် ၄-မျိုးတို့သည် ချမ်းသာကိုဆောင်တတ် (လ) ချမ်းသာအလို့ငှာ ဖြစ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ အရိယာသာဝကသည် “ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သောကြောင့် အရဟံ၊ တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင် မှန်စွာ သိတော်မူသောကြောင့် သမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓ၊ အသိဉာဏ် အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူသောကြောင့် ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္န၊ စကားကောင်းကို ဆိုတော်မူတတ်သောကြောင့် သုဂတ၊ လောကကို<br> <br>စာမျက်နှာ-569 <hr> သိတော်မူတတ်သောကြောင့် လောကဝိဒူ၊ ဆုံးမထိုက်သူကို ဆုံးမတတ်သည့် အတုမဲ့ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်တော်မူသောကြောင့် အနုတ္တရောပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ နတ်လူတို့၏ ဆရာဖြစ်တော်မူသောကြောင့် သတ္ထာဒေဝ မနုဿာနံ၊ သစ္စာ ၄-ပါးကို သိတော်မူတတ်သောကြောင့် ဗုဒ္ဓ၊ ဘုန်းတန်ခိုး ကြီးတော်မူသောကြောင့်လည်း ဘဂဝါမည်တော်မူ၏”ဟု ဘုရားရှင်၌ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော ပဌမ ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်သည် လည်းကောင်း၊</p> <p>အရိယာသာဝကသည် “ဘုရားဟောကြား မြတ်တရားကား ကောင်းစွာဟောထားသော တရားတော်ပါပေတည်း၊ ကိုယ်တိုင်သိမြင်နိုင်သော၊ အခါမလင့် အကျိုးပေးတတ်သော၊ လာလှည့် ရှုလှည့်ဟု ပြထိုက်သော၊ မိမိ၏ကိုယ်ထဲ၌၊ စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်သော အရိယာပညာရှိများသာ ကိုယ်စီ ကိုယ်ငှ သိနိုင် ခံစားနိုင်သော တရားတော်ပါပေတည်း” ဟု တရားတော်၌ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော ဒုတိယကောင်းမှုအထု ကောင်းမှုအယဉ်သည် လည်းကောင်း၊</p> <p>အရိယာသာဝကသည် “ဘုရားရှင်၏ တပည့်သား သံဃာတော်သည် ကောင်းစွာကျင့်၊ ဖြောင့်မတ်စွာကျင့်၊ မှန်စွာကျင့်၊ လျော်ကန်အောင် ကျင့်တော်မူပါပေ၏၊ ၄-စုံ ၈-ပါး တပည့်သား သံဃာတော်သည် အဝေးမှ ယူဆောင်၍မူလည်း ပေးလှူထိုက်ပါပေ၏၊ ဧည့်သည်ဖို့ စီမံထားသော ဝတ္ထုကိုလည်း ပေးလှူထိုက်ပါပေ၏။ တမလွန်ရှည်မြော်သော အလှူကို ခံတော်မူထိုက်ပါပေ၏၊ လက်အုပ်ချီခြင်းငှာထိုက်ပါပေ၏၊ သတ္တဝါအပေါင်း၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံးလယ်မြေ ဖြစ်တော်မူပါပေ၏” ဟု သံဃာတော်၌ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုခြင်းနှင့်ပြည့်စုံသော တတိယ ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>အရိယာသာဝကသည် မကျိုးမပေါက် မပြောက်မကျားကုန်သော တဏှာကျွန်အဖြစ်မှ တော်လှန်ကုန် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်ကုန်သော မှားသောအားဖြင့် မသုံးသပ်အပ်၊ သမာဓိကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော အရိယာများ နှစ်သက်အပ်သော သီလနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသော စတုတ္ထကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်သည်လည်းကောင်း ချမ်းသာကိုဆောင်တတ် (လ) ချမ်းသာအလို့ငှာ ဖြစ်၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း ဟု မိန့်။</p> <p>ဘုရားရှင်၌ မတုန်လှုပ်သော သဒ္ဓါရှိသော ကောင်းမြတ်၍ အရိယာများ နှစ်သက်ချီးမွမ်းအပ်သော သီလရှိသော သံဃာတော်၌ ကြည်ညို၍ ဖြောင့်မတ်သော ဉာဏ်အမြင်ရှိသူကို မဆင်းရဲသူဟု လည်းကောင်း၊ ထိုသူ၏အသက်ရှင်နေခြင်းကို အချည်းနှီးမဟုတ်ဟု လည်းကောင်း ဆိုကုန်၏။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမကို အောက်မေ့သော ပညာရှိသည် ယုံကြည်ခြင်းကို လည်းကောင်း၊ သီလကိုလည်းကောင်း၊ ကြည်ညိုခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ သစ္စာ ၄-ပါး မြင်ခြင်းကိုလည်းကောင်း အားထုတ်ရာ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-570 </p><hr> <h3>၃-ပဌမ သံဝါသသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် မဓုရမြို့နှင့် ဝေရဉ္ဇာပြည်အကြား ခရီးရှည်ကြွစဉ် သူကြွယ် သူကြွယ်မ များစွာတို့လည်း မင်္ဂလာဆောင်ရန် ထိုလမ်းသွားကြရာ ခရီးလမ်းမှဖဲ၍ သစ်ပင်ရင်း၌ ထိုင်နေသော ဘုရားရှင်ကိုမြင်၍ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး ထိုင်နေကြခိုက် ဘုရားရှင်က-</p> <p>ဒါယကာတို့၊ အတူနေခြင်း ၄-မျိုးမှာ-သူသေလင်သည် သူသေမယားနှင့်၊ သူသေလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့်၊ နတ်သားလင်သည် သူသေမယားနှင့်၊ နတ်သားလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့် အတူ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၁) သူသေလင်သည် သူသေမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ-ဤလောက၌ လင်သည် သူ့အသက်သတ်၊ မပေးသည်ကိုယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ မမှန်စကားပြော၊ သေအရက်ကို သောက်လေ့ရှိ၏။ သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဝန်တိုမှုအညစ်အကြေး နှိပ်စက်သောစိတ်ဖြင့် အိမ်၌နေ၏။ ရဟန်း ပုဏ္ဏားတို့ကို ဆဲရေး ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ထိုလင်၏မယားသည်လည်း သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ရှိ၏၊(လ) ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၂) သူသေလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ လင်သည် သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ရှိ၏၊ (လ) ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ထိုသူ၏ မယားသည်ကား သူ့အသက်မသတ်၊ မပေးသည်ကိုမယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားမကျင့်၊ အမှားမပြော၊ သေအရက်မသောက်၊ သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဝန်တိုမှုအညစ်အကြေး ကင်းသောစိတ်ဖြင့် အိမ်၌နေ၏။ ရဟန်း ပုဏ္ဏားတို့ကို မဆဲရေး မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၃) နတ်သားလင်သည် သူသေမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ-လင်သည် သူ့အသက်မသတ်၊ (လ) မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ထိုလင်၏မယားသည်ကား သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ရှိ၏။ (လ) ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၄) နတ်သားလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ-လင်သည် သူ့အသက်မသတ်၊ (လ) မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ထိုလင်၏ မယားသည်လည်း သူ့အသက်မသတ်၊ (လ) မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ထိုလင်မယား ၂-ဦးလုံးတို့သည်ပင် သဒ္ဓါပြည့်စုံ အလှူခံတို့၏ စကားအဓိပ္ပာယ်ကိုလည်း သိကုန်၊ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး စောင့်စည်းကုန်၏ ထိုလင်မယားတို့သည် အချင်းချင်း ချစ်ဖွယ်စကား ပြောကြလျက် တရားသဖြင့် အသက်မွေးကြ၏။ သီလတူ-<br> <br>စာမျက်နှာ-571 <hr> ကုန်သော လင်မယားတို့အား အကျိုးများကုန်၏၊ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းလည်း ဖြစ်၏၊ ရန်သူတို့ နှလုံးမသာဖွယ်ဖြစ်ကုန်၏။ အကျင့် သီလတူကြသော လင်မယားတို့သည် ဤလူ့ဘဝ၌ တရားကျင့်ကြ၍ နတ်လောက၌ ကာမဂုဏ် အားလုံးတို့ကို လိုတိုင်းရကုန်လျက် နှစ်နှစ်သက်သက် မွေ့လျော်ရကုန်သတည်း။</p> <p>သူသေနှင့် နတ်မည်ပုံ - ဂုဏ်သေသောကြောင့် သူသေယောက်ျား၊ သူသေမိန်းမ ဆိုအပ်သလို နတ်ဖြစ်ကြောင်းဂုဏ်ရှိ၍ နတ်သား နတ်သမီးဟု ဆိုသည်။ ဆဲရေးကြောင်း ၁၀-မျိုးတို့ဖြင့် ဆိုသည်ကား ဆဲရေးခြင်း၊ ဘေးကို ပြသည်ကား ခြိမ်းခြောက်ခြင်း မည်သည်။</p> <h3>၄-ဒုတိယသံဝါသသုတ်</h3> <p>ပဌမသုတ်၌ သူကြွယ်များကို တရားနာခံထား၍ ငါးပါးသီလသာ ဟောသည်၊ ဤသုတ်၌ကား ရဟန်းတော်များအား ကမ္မပထ ၁၀-ပါးနှင့်စပ်၍ သူသေလင် သူသေမယားစသည်ဖြင့် ဟောသည်၊ ၂-သုတ်လုံး လူ့ကျင့်ဝတ်သာဖြစ်၏၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ်တို့နှင့်လည်း သင့်သည်သာ။</p> <h3>၅-၆-ပဌမ ဒုတိယ သမဇီဝိသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြို့သားတို့အား ဘေးမဲ့ပေးရာ ဘေသကဠတော၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် နံနက်အခါ နကုလပိတာသူကြွယ်အိမ် ချဉ်းကပ်ထိုင်နေတော်မူသော ဘုရားရှင်အား နကုလပိတာသူကြွယ်က- “အရှင်ဘုရား၊ တပည့်တော်သည် ငယ်ရွယ်စဉ်ကပင် ငယ်ရွယ်သူ နကုလမာတာသူကြွယ်မကို ထိမ်းမြားယူဆောင်ခဲ့သည်မှစ၍ စိတ်မျှဖြင့်လည်း သူကြွယ်မကို လွန်၍ ကျင့်မိသည်ဟု မသိစဖူးပါ၊ ကိုယ်ဖြင့်မူထား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာ ရှိပါအံ့နည်း၊ တပည့်တော်တို့သည် ယခုဘဝ၌လည်း အချင်းချင်း ရှုမြင်လိုပါကုန်၏၊ နောင်တမလွန်ဘဝ၌လည်း ရှုမြင်လိုပါကုန်၏”ဟု လျှောက်၏။</p> <p>နကုလမာတာ သူကြွယ်မကလည်း- “အရှင်ဘုရား၊ နကုလပိတာ သူကြွယ်သည် ငယ်စဉ်ကပင် ငယ်သူတပည့်တော်မကို ထိမ်းမြားယူဆောင်ခဲ့သည်မှစ၍ စိတ်ဖြင့်မျှလည်း နကုလပိတာသူကြွယ်ကိုလွန်၍ (လ) ရှုမြင်လိုပါကုန်၏”ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဒါယကာတို့၊ လင်မယား ၂-ဦးတို့သည် ခုဘဝရော နောင်ဘဝပါ အချင်းချင်းရှုမြင်လိုကုန်ငြားအံ့၊ ၂-ဦးလုံးတို့သည် တူမျှသော သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စွန့်ကြဲမှု၊ ပညာရှိကုန်ရာ၏၊ ယင်းသို့ဖြစ်သော် ရှုမြင်ကြရကုန်လတ္တံ့ဟု မိန့်ပြီး ပဌမသံဝါသသုတ် နောက် ၃-ဂါထာလည်း မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-572 <hr> နကုလပိတာအိမ်ကြွ - ဤဘဂ္ဂတိုင်း ကြွခြင်းကား ဤလင်မယားချီးမြှောက်ခြင်းငှာ ဖြစ်သည်၊ ချွဲ-နကုလပိတာကား ဘုရားရှင်၏ဖခင် ဘကြီး ဘထွေး ဘဝ ၅၀၀-စီ ပေါင်း ၁၅၀၀-ဖြစ်ခဲ့ဖူး၍ နကုလမာတာလည်း မိခင် မိကြီး မိထွေး ၅၀၀-စီ ပေါင်း ၁၅၀၀-ဘဝပေါင်းတော်စပ်ခဲ့ရကား ဘုရားရှင်ကို မြင်ချိန်မှစ၍ သားလိုချစ်ကာ “ဟင်-သားပါလား၊ ဟင်-သားပါလား”ဟု နွားသားငယ်ကိုမြင်၍ သားချစ်သော နွားမကြီးကဲ့သို့ ဆိုမြည်ကာချဉ်းကပ် ပဌမဖူးမြင်ခြင်းဖြင့်ပင် သောတာပန်ဖြစ်ကြသည်၊ အိမ်၌လည်း ရဟန်း ၅၀၀-အတွက် အမြဲနေရာခင်းထား၏၊ ဒုတိယသုတ်ကား ရဟန်းတော်များအား ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၇-သုပ္ပဝါသာသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ကောလိယ ဇနပုဒ် ကောလိယမင်းတို့၏ ပဇ္ဇနိကနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် နံနက်အချိန် ကောလိယမင်းသမီး သုပ္ပဝါသာ ကပ်လှူသောဆွမ်းကို ဘုဉ်းပေးအပြီး သုပ္ပဝါသာ မင်းသမီးအား ဘောဇဉ်ကို ပေးလှူသော အရိယာတပည့်မသည် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့အား အသက်၊ အဆင်း၊ ချမ်းသာ၊ ခွန်အား၊ ဤ ၄-မျိုးကို ပေးလှူသည်မည်၏။ အသက်ကို ပေးလှူသည်မည်ခြင်းကြောင့် နတ်သက်သော်လည်းကောင်း၊ လူသက်သော်လည်းကောင်း ရှည်ရန်ဖြစ်၏။ အဆင်းကို...ကြောင့် နတ်အဆင်း လူအဆင်းလှရန်ဖြစ်၏။ ချမ်းသာကို... ကြောင့် နတ်ချမ်းသာ လူချမ်းသာ ရရန်ဖြစ်၏။ ခွန်အားကိုပေးလှူသည် မည်ခြင်းကြောင့် နတ်ခွန်အား သော်လည်းကောင်း၊ လူခွန်အားသော်လည်းကောင်း၊ ကြီးရန်ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>၈-သုဒတ္တသုတ်ကို အနာထပိဏ်သဌေးအား လည်းကောင်း၊ ၉-ဘောဇနသုတ်ကို ရဟန်းတော်များအား လည်းကောင်း ဆွမ်းလှူကျိုး ၄-ပါးကိုပင် ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀-ဂိဟိသာမီစိသုတ်</h3> <p>အနာထပိဏ်သဌေးအား ဘုရားရှင်က “တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာတပည့်သည် အခြံအရံ အကျော်အစောကိုရစေတတ်၊ နတ်ပြည်၌လည်း ဖြစ်စေတတ်သော လူတို့အားလျော်သော ကျင့်ဝတ်ကို ကျင့်သည်မည်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-ဤသာသနာတော်၌ အရိယာတပည့်သည် ရဟန်း သံဃာသို့ သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးအသုံးအဆောင်ဖြင့် ရှေးရှုကပ်၍ တည်ခြင်း ဝါ၊ လှူခြင်းတို့တည်း”ဟု မိန့်။ (သုပ္ပဝါသာသုတ်မှ စ၍ ဤသုတ်အထိ ၄-သုတ်လုံး လူ့ကျင့်ဝတ်ကို ဟောသည်၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ်တို့အားလည်း သင့်သည်သာ။)<br> <br>စာမျက်နှာ-573 </p><hr> <h3>(၇) ၂-ပတ္တကမ္မဝဂ်၊ ၁၊ ပတ္တကမ္မသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်က အနာထပိဏ်သဌေးအား ဒါယကာ၊ လောက၌ အလိုရှိအပ်၊ နှစ်သက်အပ်၊ မြတ်နိုးအပ်၊ ခဲယဉ်းသဖြင့် ရအပ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ-<br> (၁) ငါ့အား တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့သည် ဖြစ်စေကုန်သတည်း။</p> <p>(၂) တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့ရ၍ အဆွေအမျိုး အဆွေခင်ပွန်းတို့နှင့် တကွ ငါ့အား အခြံအရံသည် ရောက်လာစေသတည်း။</p> <p>(၃) တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့ရ၍ ဆွေမျိုး ခင်ပွန်းတို့နှင့် တကွ အခြံအရံကို ရ၍ ကြာမြင့်စွာ အသက်ရှည်လို အသက်ကို စောင့်ရှောက်လို၏။</p> <p>(၄) တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့ရ၍ ဆွေမျိုး ခင်ပွန်းတို့နှင့် တကွ အခြံအရံကို ရ၍ ကြာမြင့်စွာ အသက်ရှည်၍ ရှည်သောအသက်ကို စောင့်ရှောက်၍ သေသည်မှနောက် နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရလို၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤအကျိုးတရား ၄-မျိုးတို့ကို ရရန် အကြောင်းတရား ၄-မျိုးတို့မှာ- သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စွန့်ကြဲမှု၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။</p> (၁) သဒ္ဓါနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ အရိယာတပည့်သည် သဒ္ဓါတရားနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ “ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သောကြောင့်လည်း အရဟံမည်တော်မူ၏၊ (လ) ဘဂဝါ မည်တော်မူ၏”ဟု ဘုရားရှင်၏ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို ယုံကြည်ခြင်းတည်း။ (ဂုဏ်တော် ၉-ပါး အပြည့်အစုံကို ဒုတိယပုညာဘိသန္ဒသုတ်ကြည့်။) <p>(၂) သီလနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- သူ့အသက် မသတ်၊ (လ) သေအရက် မသောက် ရှောင်ကြဉ်ခြင်းတည်း။</p> (၃) စွန့်ကြဲခြင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- ဝန်တိုမှု အညစ်အကြေးကင်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏၊ လွတ်လွတ် စွန့်ကြဲ၏၊ ဆေးကြောအပ်သော လက်ရှိ၏၊ စွန့်ကြဲမှု၌ မွေ့လျော်၏၊ အတောင်းခံရန် အသင့်ဖြစ်၏၊ ပေးကမ်းခွဲဝေမှု၌ မွေ့လျော်၏၊ ဤသို့ မွေ့လျော်ခြင်းတည်း။ <p>(၄) ပညာနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- အဘိဇ္ဈာ၊ ဗျာပါဒ၊ ထိနမိဒ္ဓ၊ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ နှိပ်စက်သော စိတ်ဖြင့် နေသူသည် မပြုသင့်သော အမှုကို ပြု၏၊ ပြုသင့်သော အမှုကို ပျက်ကွက်စေ၏၊ မပြုသင့်သော အမှုကို ပြု၍ ပြုသင့်သော အမှုကို ချွတ်ယွင်းစေသောကြောင့် အခြံအရံမှ လည်းကောင်း၊ ချမ်းသာမှလည်းကောင်း ဆုတ်ယုတ် ပျက်စီး၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-574 <hr> အရိယာတပည့်သည် “အဘိဇ္ဈာစသော ၅-ပါးသည် စိတ်၏ ညစ်ညူးကြောင်းတည်း”ဟု သိ၍ ထို ၅-ပါးကို ပယ်စွန့်၏၊ အကြင်အခါ၌ ပယ်စွန့်ပြီး ဖြစ်၏၊ ထိုအခါ ဤသို့သော အရိယာတပည့်ကို ကြီးသော ပြန့်ပြောသော ပညာရှိသူ၊ ထင်ရှားစွာ မြင်တတ်သော ပညာနှင့် ပြည့်စုံသူဟု ဆိုအပ်၏။ ဤပညာနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>ထိုအရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ ချွေးဒီးဒီးကျ ဖြစ်စေအပ်ကုန်သော တရားနှင့် ယှဉ်ကုန် တရားသဖြင့် ရအပ်ကုန်သော ထကြွလုံ့လဖြင့် ရအပ်ကုန်သော စည်းစိမ်တို့ဖြင့် လျောက်ပတ်သော အမှု ၄-မျိုးတို့ကို ပြုတတ်၏။ ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို လည်းကောင်း၊ မိဘများကိုလည်းကောင်း၊ သားမယား ကျွန်အမှုလုပ်သော ယောက်ျားများကို လည်းကောင်း၊ ဆွေမျိုး ခင်ပွန်းများကို လည်းကောင်း ချမ်းသာနှစ်သက်စေ၏၊ ချမ်းသာကို ကောင်းစွာ ဆောင်၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ ပဌမသင့်သော အကြောင်းသို့ ရောက်သော ဖြစ်သင့်သော အရာသို့ ရောက်သော သင့်သော အကြောင်းအားဖြင့် သုံးဆောင်အပ်သော စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>(၂) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် မီး ရေ မင်း ခိုးသူ မချစ်မနှစ်သက်အပ်သူ အမွေခံဆိုးတို့ကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော ထိုသဘောရှိသော ဘေးရန်တို့၌ ထက်ဝန်းကျင်မှ ပိတ်ဆို့၍ဖြစ်၏၊ မိမိကိုယ်ကို ချမ်းသာအောင် ပြု၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ ဒုတိယသင့်သော (လ) စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>(၃) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် ဆွေမျိုးအား ပြုအပ်သော ပူဇော်ခြင်းကို လည်းကောင်း၊ ဧည့်သည်တို့အား၊ ရှေး၌ သေပြီးသော ဆွေမျိုးတို့အား၊ မင်းအား၊ နတ်အား ပြုအပ်သော ပူဇော်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ဤသို့ ပူဇော်ခြင်း ၅-မျိုးကို ပြုတတ်၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ တတိယသင့်သော (လ) စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>(၄) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် မာန်ယစ်မေ့လျော့ခြင်းမှ ကြဉ်ကုန်သော သည်းခံခြင်း ကောင်းမှု၌ မွေ့လျော်ခြင်း၌ တည်ကုန်သော တယောက်တည်းသော မိမိကိုယ်ကို ဆုံးမကုန်သော တခုတည်းသော မိမိစိတ်ကို ကိလေသာမှ ငြိမ်းစေကုန်၊ ကိလေသပရိနိဗ္ဗာန်အားဖြင့် ငြိမ်းအေးစေကုန်သော သဘောရှိသည့် သမဏဗြာဟ္မဏတို့၌ အထက်အထက်ဘုံသို့ သွားကြောင်းဖြစ်သော နတ်ပြည်၏ အစီးအပွားဖြစ်သော ချမ်းသာကျိုးရှိသော ကောင်းမြတ်သောအာရုံကို ဖြစ်စေတတ်သော မြတ်သောအလှူတို့ ဖြစ်စေ၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ စတုတ္ထသင့်သော အကြောင်းသို့ရောက်သော (လ) စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-575 <hr> ဒါယကာ၊ မည်သူ့အားမဆို ဤလျောက်ပတ်သော အမှု ၄-မျိုးတို့ကို ပယ်ထား၍ စည်းစိမ်တို့သည် ကုန်ခန်းခြင်းသို့ ရောက်ကုန်အံ့၊ ဤစည်းစိမ်တို့သည် မသင့်သော အကြောင်းသို့ရောက်သော၊ မလျော်သောအရာသို့ ရောက်သော၊ မသင့်သောအကြောင်းအားဖြင့် သုံးဆောင်အပ်သော စည်းစိမ်တို့ဟူ၍ ဆိုအပ်ကုန်၏။</p> <p>မည်သူအားမဆို ဤလျောက်ပတ်သောအမှု ၄-မျိုးတို့ဖြင့် စည်းစိမ်တို့သည် ကုန်ခန်းခြင်းသို့ ရောက်ကုန်အံ့၊ ဤစည်းစိမ်တို့ကို သင့်သောအကြောင်းသို့ ရောက်သော သင့်သောအရာသို့ ရောက်သော၊ သင့်သောအကြောင်းအားဖြင့် သုံးဆောင်အပ်သော စည်းစိမ်တို့ဟု ဆိုအပ်ကုန်၏”ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အတူမိန့်။</p> <p>ဤသုတ် ဆောင်ပုဒ်ကို မင်းကွန်း ဓမ္မနာဒ ဆရာတော်ကြီးက-<br> ဥစ္စာစီးပွား ခြံရံများ၊ ရှည်လျားသက်ဇီဝ။<br> သေလျှင်သော်ကား၊ နတ်ရွာလား၊ ၄-ပါး ရခဲလှ။<br> သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စာဂ၊ ပညာ၊ သမ္ပဒါ ၄-ဖြာရကြောင်းပြ။<br> ကိုယ်လည်းသုံးဆောင်၊ ဘေးလွတ်အောင်ပြု၊ ငါးခုဗလိ၊ ပူဇော်ဘိ၍၊ ဒက္ခိဏာမည်၊ လှူဝတ်တည်၊ ၄-လီပတ္တ မြတ်ကမ္မ-<br> ဟု သီကုံးတော်မူသည်။</p> <h3>၂-အာနဏျသုတ်</h3> <p>အနာထပိဏ်သဌေးကြီးအား ဘုရားရှင်က ကာမဂုဏ် ခံစားသောလူသည် သင့်လျော်သော အချိန်အခါကိုစွဲ၍ ရအပ်သော ချမ်းသာ ၄-မျိုးမှာ- ရှိမှုချမ်းသာ၊ သုံးဆောင်မှုချမ်းသာ၊ ကြွေးကင်းမှုချမ်းသာ၊ အပြစ်ကင်းမှုချမ်းသာတို့တည်း။</p> <p>(၁) ရှိမှုချမ်းသာဟူသည်- ဤလောက၌ အမျိုးကောင်းသားအား လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ ချွေးဒီးဒီးကျ ဖြစ်စေအပ်ကုန်သော တရားနှင့်ယှဉ်ကုန်၊ တရားသဖြင့် ရအပ်ကုန်သော ထကြွလုံ့လဖြင့် ရအပ်ကုန်သော စည်းစိမ်တို့သည် ဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုအမျိုးကောင်းသားသည် “စည်းစိမ်တို့သည် ငါ့အား ရှိ၏”ဟု ချမ်းသာမှု၊ ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း။</p> <p>(၂) သုံးဆောင်မှုချမ်းသာဟူသည်- အမျိုးကောင်းသားသည် လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ (လ) စည်းစိမ်တို့ကို သုံးဆောင်၏၊ ယင်းတို့ဖြင့် ကောင်းမှုတို့ကိုလည်း ပြုအပ်၏၊ ထိုအမျိုးကောင်းသားသည် “စည်းစိမ်တို့ကို ငါသည် သုံးဆောင်ရ၊ ကောင်းမှုလည်း ပြုရ၏”ဟု ချမ်းသာမှု ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-576 <hr> (၃) ကြွေးကင်းမှု ချမ်းသာဟူသည်- အမျိုးကောင်းသားသည် တစုံတယောက်သော သူအား အနည်းအများ ဘာအကြွေးကိုမျှ မပေးဆပ်ရ၊ “ဘာအကြွေးကို ငါမပေးဆပ်ရ”ဟု ချမ်းသာမှု ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း။</p> <p>(၄) အပြစ်ကင်းမှုချမ်းသာဟူသည်- ဤလောက၌ အရိယာတပည့်သည် အပြစ်ကင်းသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ထိုအရိယာတပည့်သည် “ငါသည် အပြစ်ကင်းသောကံနှင့် ပြည့်စုံ၏”ဟု ချမ်းသာမှု ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း”ဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>သတ္တဝါသည် သုံးဆောင်မှု ချမ်းသာကို ခံစားလျက် ကြွေးကင်းမှု ချမ်းသာ၊ ရှိမှုချမ်းသာရှိသည်ကိုလည်းသိ၍ ထို့နောက် ပညာဖြင့် အထူးရှု၏၊ အထူးရှုသော ပညာရှိသည် သုံးဆောင်မှု ၂-မျိုးကို သိ၏၊ ဤချမ်းသာ ၃-မျိုးသည် အပြစ်ကင်းမှု ချမ်းသာ၏ ၁၆-စိတ်စိတ် တစိတ်ကိုမျှ မမှီနိုင် ဖြစ်ပေသတည်း။</p> <h3>၃-ဗြဟ္မသုတ်</h3> <p>မိမိအိမ်၌ မိဘတို့ကို ပူဇော်သော အမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့သည် ဗြဟ္မာရှိသည်၊ လက်ဦးဆရာရှိသည်၊ အိမ်ဦးနတ်ရှိသည်၊ အဝေးမှဆောင်အပ်သော အလှူကို ခံထိုက်သော အလှူခံရှိသည် မည်ကုန်၏။</p> <p>ဗြဟ္မာ၊ လက်ဦးဆရာ၊ အိမ်ဦးနတ်၊ အဝေးမှဆောင်၍ လှူအပ်သော အလှူခံယူသော အမည်သည် မိဘတို့၏ အမည်တည်း။ အကြောင်းမှာ-ရဟန်းတို့၊ မိဘများသည် သားသမီးများအား များစွာ ကျေးဇူးရှိကုန်၏၊ အသက်ကို စောင့်ရှောက်တတ်၊ ကျွေးမွေးတတ်၊ ဤလောကကို ညွှန်းပြတတ်ကုန်၏၊ ထို့ကြောင့်တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ထို့ကြောင့်သာလျှင် ပညာရှိ သားသမီးသည် မိဘများကို ရှိခိုးရာ၏၊ ထမင်းဟင်း၊ အဖျော်ယမကာ၊ အဝတ်အရုံ၊ အိပ်ရာနေရာဖြင့် လည်းကောင်း၊ အမွှေးနံ့သာ လိမ်းကျံပေးခြင်း၊ ရေချိုးပေးခြင်း၊ ခြေဆေးပေးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း အရိုအသေပြုလျက် ပူဇော်ရာ၏။</p> <p>မိဘတို့၌ ထိုသို့လုပ်ကျွေး မွေးမြူခြင်းကြောင့် ထိုသားသမီးကို ယခုဘဝ၌ပင် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းကုန်၏။ တမလွန်ဘဝ၌လည်း နတ်ပြည်၌ မွေ့လျော်ရသတည်း။</p> <h3>၄-နိရယသုတ်</h3> <p>တရား ၄ မျိုးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲကျရောက်ရ၏၊ တရား ၄-မျိုးမှာ သူ့အသက်ကို သတ်၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ အမှားစကားပြောလေ့ ရှိခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-577 </p><hr> <h3>၅-ရူပသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အဆင်းသဏ္ဌာန်ကိုပမာဏပြု၍ အဆင်းသဏ္ဌာန်၌ ကြည်ညိုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ အသံကို ပမာဏပြု၍ အသံကို ကြည်ညိုသောပုဂ္ဂိုလ်၊ ခေါင်းပါးမှုကို ပမာဏပြု၍ ခေါင်းပါးမှု၌ ကြည်ညိုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ သီလစသောဂုဏ်တရားကို ပမာဏပြု၍ တရား၌ ကြည်ညိုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>ရူပပမာဏ၊ ဃောသပမာဏ ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်ကား ဆန္ဒရာဂ၏အလိုသို့ လိုက်ပါကုန်သည်ဖြစ်၍ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို မသိကြကုန်၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ ပိတ်ပင်ခံရသည်ဖြစ်၍ ဘုရားစသည်တို့၏ အတ္တဂုဏ် ဗဟိဒ္ဓဂုဏ်ကို မသိကုန်သော သူမိုက်သည် စင်စစ် ချီးမွမ်းသံဖြင့် မျောရလေတော့၏။</p> <p>အဇ္ဈတ္တ သန္တာန်ရှိသော ဂုဏ်ကိုမသိ၊ ဗဟိဒ္ဓသန္တာန်၌ဖြစ်သောဂုဏ်ကိုသာ ရှုမြင်၍ အပသန္တာန်၌ အကျိုးကို ရှုလေ့ရှိသူသည်လည်း ချီးမွမ်းသံဖြင့် မျောရလေ၏၊ သန္တာန် ၂-မျိုးလုံး၌ ဖြစ်သော ဂုဏ်ကိုသိ၍ အပိတ်အပင်ကင်းရာ နိဗ္ဗာန်ကို ရှုလေ့ရှိသူကား အသံဖြင့် မမျောနိုင်တော့ချေ။</p> <p>ပမာဏပုဂ္ဂိုလ် ခွဲဝေပုံ - သတ္တဝါအားလုံး ၃-ပုံပုံ ၂-ပုံသည် ရူပပမာဏ၊ ၅-ပုံပုံ ၄-ပုံသည် ဃောသပမာဏ၊ ၁၀-ပုံပုံ ၉-ပုံသည် လူခပမာဏ၊ (လူခ အရ သပိတ် သင်္ကန်းတို့၌ ခေါင်းပါးမှုယူ။) အပုံတသိန်းပုံလျှင် တပုံသာ ဓမ္မပမာဏပုဂ္ဂိုလ်ရှိသည်။</p> <h3>၆-သရာဂသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ၊ မာနရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>တပ်မက်ဖွယ်တို့၌ ပြင်းစွာတပ်မက်၊ ချစ်ဖွယ်တို့၌ ပြင်းစွာနှစ်သက်ကုန်သော မောဟဖြင့် ပိတ်ဆို့အပ် ကิလေသာတို့ဖြင့် ဖွဲ့အပ်ကုန်သော သတ္တဝါတို့သည် ကိလေသာ အနှောင်အဖွဲ့ကို ပွားစေကုန်၏။</p> <p>ပညာမရှိသူသည် ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟကြောင့်လည်း ဖြစ်သော ပင်ပန်းခြင်းရှိသော ဆင်းရဲကို ပွားစေတတ်သော အကုသိုလ်တရားများကို ပြုကုန်၏။</p> <p>ပညာမျက်စိ မရှိကုန်ဘဲ အဝိဇ္ဇာပိတ်ဆို့အပ်၍ သူကန်းသဖွယ်ဖြစ်သော သတ္တဝါများသည် ရာဂစသော တရားအားလျော်စွာ ဖြစ်ကုန်၍ ငါတို့သည် ဤသဘောရှိကုန်၏ဟု တရားသဘောကို မအောက်မေ့ကြကုန်။<br> <br>စာမျက်နှာ-578 <hr> ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် သာဝတ္ထိပြည်၌ ရဟန်းတပါး မြွေကိုက်၍ သေသဖြင့် ထိုအကြောင်းကို ရဟန်းများက ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားရာ ထိုရဟန်းသည် မြွေမင်း ၄-မျိုးတို့ကို မေတ္တာစိတ်ဖြင့် မပျံ့နှံ့စေယောင်တကား၊ မေတ္တာစိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေခဲ့လျှင် ထိုရဟန်း မြွေကိုက်၍မသေရာ၊ မြွေမင်း ၄-မျိုးမှာ-ဝိရူပက္ခ၊ ဧရာပထ၊ ဆဗျာပုတ္တ၊ ကဏှာဂေါတမ မြွေမင်းမျိုးတို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့၊ မိမိကိုယ်ကိုလုံခြုံစေခြင်းငှာ၊ စောင့်ရှောက်ခြင်းငှာ၊ မိမိ၏ အရံအတားအလို့ငှာ ဤ မြွေမင်း ၄-မျိုးတို့အား မေတ္တာစိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေရန် ငါခွင့်ပြု၏။</p> <p>ငါ၏မေတ္တာသည် ဝိရူပက္ခ၊ ဧရာပထ၊ ဆဗျာပုတ္တ၊ ကဏှာဂေါတမ နဂါးမင်းမျိုးတို့နှင့်အတူဖြစ်စေသတည်း၊ ငါ၏မေတ္တာသည် အခြေမရှိ၊ အခြေ ၂-ချောင်း၊ ၄-ချောင်းရှိသော သတ္တဝါ၊ အခြေများစွာရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့် အတူဖြစ်စေသတည်း။ အခြေမရှိ၊ အခြေ ၂-ချောင်း၊ အခြေ ၄-ချောင်း၊ အခြေများစွာရှိသော သတ္တဝါသည် ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲစေသတည်း။</p> <p>အကြွင်းမရှိ အလုံးစုံသော သတ္တဝါ၊ အလုံးစုံသော ထွက်သက် ဝင်သက် ရှိကုန်သော သတ္တဝါ၊ အတ္တဘော ထင်ရှားရှိသော သတ္တဝါတို့သည် အာရုံကောင်း အားလုံးတို့ကို တွေ့မြင်ကြစေကုန်သတည်း၊ ယုတ်ညံ့သော မကောင်းကျိုးသည် အဘယ်သတ္တဝါသို့မျှ မရောက်ပါစေသတည်း။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားနှင့် တရား သံဃာတော်တို့၏ ဂုဏ်တော်သည် အတိုင်းအရှည်မရှိ၊ မြွေမျိုးတို့သည် ဂုဏ်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည်ရှိကုန်၏၊ မြွေ၊ ကင်းမြီးကောက်၊ ကင်းခြေများ၊ ပင့်ကူ၊ တက်တူ၊ ကြွက်တို့သည် ဂုဏ်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည်ရှိကုန်၏၊ ငါသည် အစောင့်အရှောက် အရံအတားကို ပြုအပ်ပြီ၊ သတ္တဝါတို့သည် ဖဲသွားစေသတည်း၊ ထိုငါသည် ဘုရားရှင်အား ရှိခိုးပါ၏၊ ၇-ဆူသော ဘုရားရှင်တို့အားလည်း ရှိခိုးပါ၏-ဟု အရံအတားကို ငါခွင့်ပြု၏-ဟု မိန့်။</p> <p>မြွေမင်း ၄-မျိုး ကိုက်သဖြင့် ရောက်သော အဆိပ်ရှိသောမြွေများကို ရှည်သည်၊ ကိုက်၍ အဆိပ်တက်သော အားလုံး ဤ၌ အကျုံးဝင်သည်။ မိမိ၏အရံအတား ဟူသည် ပရိတ်ကို ခွင့်ပြု၏ဟု ဆိုလိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-579 </p><hr> <h3>၈-ဒေဝဒတ္တသုတ်</h3> <p>ဒေဝဒတ် သံဃာသင်းခွဲပြီး ထွက်သွားသည်မှ မကြာသေးမီ ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ နေတော်မူစဉ် ဒေဝဒတ်ကိုအကြောင်းပြု၍ ရဟန်းများအား ရဟန်းတို့၊ ဒေဝဒတ်၏ လာဘပူဇော်သကာ အကျော်အစောသည် မိမိကိုယ်ကို သတ်ဖြတ်ရန် ပျက်စီးရန် ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>ငှက်ပျောပင် ဝါးပင် ကျူပင်သည် မိမိကိုယ်ကို သတ်ဖြတ်ရန် ပျက်စီးရန် အသီးသီးလာသကဲ့သို့တည်း၊ အဿတိုရ်မြင်းမသည် မိမိကိုယ်ကိုသတ်ဖြတ်ရန် ပျက်စီးရန် ကိုယ်ဝန်ဆောင်သကဲ့သို့တည်းဟု မိန့်၊ ဂါထာဖြင့်လည်း အလားတူမိန့်။</p> <p>အဿတိုရ်မြင်းမ သားဖွားလုချိန်... မဖွားနိုင်၍ ခြေတို့ဖြင့် မြေကို တိုက်၍တည်စဉ် ခြေ ၄-ဘက်ကို ပုတ် ၄-ခု၌ချည်၊ ဝမ်းခွဲ၍သားငယ်ကို ထုတ်ရသည်၊ မြင်းမလည်း ထိုနေရာ သေရသည်။</p> <h3>၉-ပဓာနသုတ်</h3> <p>အားထုတ်ခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ စောင့်စည်း၊ ပယ်၊ ပွားများ၊ အစဉ်စောင့်ရှောက်ရန် အားထုတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>(၁) စောင့်စည်းရန် အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များ မဖြစ်စေရန် အလိုဆန္ဒကိုဖြစ်စေ၏၊ ကြိုးစား၏၊ လုံ့လထုတ်၏၊ စိတ်ကို မြှင့်တင်၏၊ ဆောက်တည်ထား၏။</p> <p>(၂) ပယ်ရန်အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- ဖြစ်ပြီးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို ပယ်ရန်အလိုဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏။</p> <p>(၃) ပွားများရန်အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်စေရန် အလိုဆန္ဒကိုဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏။</p> <p>(၄) အစဉ်စောင့်ရှောက်ရန် အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- ဖြစ်ပြီး ကုသိုလ်တရားများ တည်စေရန် မပျောက်မပျက်စေရန် အလွန်ဖြစ်ပွားစေရန် ပြန့်ပြောပွားများ ပြည့်စုံစေရန် အလိုဆန္ဒကိုဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏၊ ဤသို့ အသီးသီးအားထုတ်ခြင်း ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၁၀-အဓမ္မိကသုတ်</h3> <p>ဘုရင်မင်းများ တရားမစောင့်သောအခါ မှူးမတ်များလည်း တရားမစောင့်ကြ၊ မှူးမတ်များတရားမစောင့်လျှင် ပုဏ္ဏား သူကြွယ်များလည်း မစောင့်ကြ၊ ပုဏ္ဏားသူကြွယ်<br> <br>စာမျက်နှာ-580 <hr> များ မစောင့်လျှင် နိဂုံးဇနပုဒ် နေသူများလည်း မစောင့်ကြ၊ ထိုအခါ လ နေတို့ မညီမညွတ်လှည့်လည်ကြ၊ နက္ခတ်တာရာများ မညီမညွတ် လှည့်လည်ကြ၊ ညဉ့်နေ့တို့ မညီမညွတ်ဖြစ်ကြ၊ လနှင့် လခွဲတို့ မညီမညွတ်ကြ၊ ဥတု နှစ်တို့ မညီမညွတ်ဖြစ်ကြ၊ လေတို့ မညီမညွတ်တိုက်၊ လမ်းမှန်မတိုက်ကြ၊ လေများမညီမညွတ်တိုက်၊ လမ်းမှန်မတိုက်သော အခါ နတ်များ အမျက်ထွက်ကြ၍ မိုးကောင်းစွာ မရွာသွန်းသဖြင့် ကောက်တို့သည် အမှည့်မညီကုန်ရကား စားသုံးသူများအသက်တို၊ အဆင်းမလှ၊ အားနည်းကြ၊ ရောဂါများကြသည်။</p> <p>ဘုရင်မင်းများ တရားစောင့်သောအခါ မှူးမတ်များလည်း တရားစောင့်ကြ၊ မှူးမတ်များတရားစောင့်၍ ပုဏ္ဏားသူကြွယ်စသည်တို့ အဆင့်ဆင့်တရားစောင့်ကြရကား လ နေ နက္ခတ်စသည် ညီညွတ်ကြ၊ လေမိုးမှန်သဖြင့် အသီးအနှံ့ အမှည့်ညီ၊ စားသုံးသူများ အသက်ရှည် ဆင်းလှစသည် ဖြစ်ကြရသည်ဟု မိန့်။</p> <p>မြစ်ကူးနွားများတွင် ရှေ့ဆောင်နွား အကောက်သွားခဲ့မူ ရှေ့ဆောင်နွား အကောက်သွားခြင်းကြောင့် နွားမအားလုံး အကောက်လိုက်ကြ၏၊ ဤအတူ လူများတွင် အမြတ်သမုတ်အပ်သူ တရားမဲ့ကျင့်အံ့၊ တပါးသူများ အဘယ်ဆိုဖွယ်ရှိအံ့နည်း၊ မင်းတရားမစောင့်လျှင် တနိုင်ငံလုံး ဆင်းရဲရ၏၊ (အပန်စကားကိုလည်း နည်းတူမိန့်ပြီး မင်းတရားစောင့်လျှင် တနိုင်ငံလုံး ချမ်းသာရပေသတည်းဟု ဟောတော်မူသည်။)</p> <p>မင်းတရားမစောင့် - ရှေးမင်းများထားခဲ့သော ဆယ်ဖို့ တဖို့အခွန်ကိုလည်းကောင်း၊ အပြစ်အလျောက် ဒဏ်ကိုလည်းကောင်းမယူဘဲ ထို့ထက်အလွန်အခွန်ကောက်ခြင်း ဒဏ်ဆောင်စေခြင်းများတည်း။</p> <p>နတ်များအမျက်ထွက်ကြ - လေမညီမညွတ်တိုက်၊ လမ်းမှန်မတိုက်၍သစ်ပင်ဗိမာန်များ ပျက်စီးကြရကား နတ်များ စိတ်ဆိုးပြီး မိုးရွာသွန်းခွင့် မပေးကြ။</p> <p>နက္ခတ်တာရာညီညွတ် - သီတင်းကျွတ် လပြည့်သည် ကြတ္တိကာနက္ခတ်ကို ရ၍နတ်တော် လပြည့်သည် မိဂသီနက္ခတ်ကို ရခြင်းဟူသော ထိုထိုလပြည့်အား လျော်သော နက္ခတ်ကို ရခြင်းတည်း၊ မြောက်လေ ၆-လ၊ တောင်လေ ၆-လဟု ထိုထိုဇနပုဒ်များအလျော်ချိန် လေတိုက်မှုကား ရာသီလေမှန်သည်၊ မကြမ်းမနု လမ်းအတိုင်း တိုက်ခြင်းကား လေလမ်းကြောင်း မှန်သည်မည်သည်။</p> <h3>(၈) ၃-အပဏ္ဏကဝဂ်၊ ၁-ပဓာနသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မချွတ်ယွင်းသော အကျင့်ကိုကျင့်သည် မည်၏၊ ထိုရဟန်းအား အာသဝေါကုန်ရန် အကြောင်းသည်လည်း ပြည့်စုံ၏၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> <br>စာမျက်နှာ-581 <hr> ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ အကြားအမြင်များ၏၊ ထက်သန်သော လုံ့လရှိ၏၊ ပညာရှိ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၂-သမ္မာဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် (လ) အထက်သုတ်အတိုင်း။ ၄-မျိုးမှာ နေက္ခမ္မဝိတက်၊ အဗျာပါဒဝိတက်၊ အဝိဟိံသဝိတက်၊ အမြင်မှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <h3>၃-သပ္ပုရိသသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို သူယုတ် ဟု သိအပ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>၁။ ဤလောက၌ သူယုတ်သည် သူတပါး၏ ကျေးဇူးမဲ့ကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏၊ မေးသော်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာ ရှိအံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ ရှေးရှုဆောင်၍ မေးသည်ရှိသော် မယုတ်လျော့စေမူ၍ မဆိုင်းမတွ အပြည့်အစုံ အကျယ်တဝင့် သူတပါးကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း” ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၂။ သူယုတ်သည် သူတပါး၏ ကျေးဇူးကို မေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေးသော်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရှိရာ ရှိအံ့နည်း၊ ပြဿနာ...သော် ယုတ်လျော့စေ၍ ဆိုင်းဆိုင်းတွတွ မပြည့်မစုံ အကျယ်မဖွင့်ဘဲ သူတပါးကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏။ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း”ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၃။ သူယုတ်သည် မိမိ၏ကျေးဇူးမဲ့ကို မေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေး...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) ယုတ်လျော့စေ၍ (လ) ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း”ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၄။ သူယုတ်သည် မိမိ၏ကျေးဇူးကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏။ မေးသော်ကား... အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) မယုတ်လျော့စေမူ၍ (လ) မိမိကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏။ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း”ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို သူတော်ကောင်း ဟု သိအပ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ–</p> <p>၁။ သူတော်ကောင်းသည် သူတပါး၏ကျေးဇူးမဲ့ကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေးသော်ကား...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) ယုတ်လျော့စေ၍ (လ) ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း”ဟု သိရမည့် အကြောင်းတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-582 <hr> ၂။ သူတော်ကောင်းသည် သူတပါး၏ကျေးဇူးကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏၊ မေးသော်ကား...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) မယုတ်လျော့စေ၍ (လ) သူတပါး၏ ကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း” ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၃။ သူတော်ကောင်းသည် မိမိ၏ကျေးဇူးမဲ့ကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏။ မေးသော်ကား...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) မယုတ်လျော့စေမူ၍ (လ) မိမိကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း” ဟု သိရမည့် အကြောင်းတည်း။</p> <p>၄။ သူတော်ကောင်းသည် မိမိ၏ကျေးဇူးကို မေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေးသော်ကား....အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) ယုတ်လျော့စေ၍ (လ) မိမိကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း”ဟု သိရမည့် အကြောင်းတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ချွေးမကို အကြင်ညဉ့်၌သော်လည်းကောင်း၊ နေ့၌သော်လည်းကောင်း ခေါ်ဆောင်လာခဲ့၏။ ထိုခေါ်လာခဲ့သော ညဉ့်နေ့၌သာ ထိုချွေးမအား ယောက္ခမမိန်းမ၊ ယောက္ခမယောက်ျား၌ လည်းကောင်း၊ လင်၌လည်းကောင်း၊ အယုတ်သဖြင့် ကျွန်အမှုလုပ် ယောက်ျားတို့၌ လည်းကောင်း လွန်ကဲသော အရှက်အကြောက်သည် ရှေးရှုတည်၏။ ထိုချွေးမသည် နောင်အခါ၌ ပေါင်းသင်း အကျွမ်းဝင်ခြင်းကို စွဲ၍ ယောက္ခမများကို လည်းကောင်း၊ လင်ကို လည်းကောင်း “ဖယ်ကြစမ်းပါ၊ အဘယ်ကို သင်တို့ သိကြကုန်အံ့နည်း” ဟု ဆိုသကဲ့သို့ ဤအတူသာလျှင် ဤသာသနာတော်၌ အချို့သော ရဟန်းသည် အကြင်ညဉ့်နေ့၌ လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်ရောက်၏၊ ထိုရဟန်းပြုသော ညဉ့်နေ့၌သာလျှင် ဘိက္ခု၊ ဘိက္ခုနီ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာတို့၌ လည်းကောင်း၊ အယုတ်သဖြင့် အရံစောင့်သာမဏေတို့၌ လည်းကောင်း လွန်ကဲသော အရှက်အကြောက်သည် ရှေးရှုတည်၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် နောင်အခါ၌ ပေါင်းသင်း အကျွမ်းဝင်ခြင်းကို စွဲ၍ ဆရာကိုလည်းကောင်း၊ ဥပဇ္ဈာယ်ကို လည်းကောင်း “ဖဲကြကုန်လော့၊ အဘယ်ကို သင်တို့ သိကြကုန်အံ့နည်း”ဟု ဆို၏။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ရောက်လာခါစ ချွေးမနှင့် တူသော စိတ်ဖြင့် နေအံ့ဟု ကျင့်ရမည်၊ သင်တို့ ဤအတိုင်း ကျင့်ကြဟု မိန့်။</p> <h3>၄-၅။ ပဌမ၊ ဒုတိယ အဂ္ဂသုတ်</h3> <p>မြတ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ- မြတ်သောသီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ ဝိမုတ္တိတို့တည်း။ ဒုတိယအတွက် မြတ်သောရုပ်၊ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ ဘဝတို့တည်းဟု မိန့်။ (အရဟတ္တဖိုလ် ရသော သီလ စသည်နှင့် အကြင်ရုပ်စသည်ကို သုံးသပ်၍ အရဟတ္တဖိုလ် ရ၏၊ ထိုရုပ်စသည်တည်း၊ အကြင်အတ္တဘော၌ တည်၍ ရဟန္တာဖြစ်၊ ထိုအတ္တဘောသည် မြတ်သော ဘဝတည်း။)<br> <br>စာမျက်နှာ-583 </p><hr> <h3>၆-ကုသိနာရသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံခါနီး ကုသိနာရုံပြည် တောင်တံခါး၏အကွေ့ မလ္လာမင်းတို့၏ အင်ကြင်းဥယျာဉ်၌ အင်ကြင်းပင်ပျို အစုံတို့၏ အကြား သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းတော်များအား- ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ၌ဖြစ်စေ၊ မဂ်၌ဖြစ်စေ၊ အကျင့်၌ ဖြစ်စေ ယုံမှားတွေးတောခြင်းသည် တစုံတယောက်သော ရဟန်းအား ဖြစ်ခဲ့မှု သင်တို့ မေးလျှောက်ကြ၊ “မြတ်စွာဘုရား ငါတို့မျက်မှောက်မှာ ထင်ရှားရှိပါလျက် ဘုရားရှင်ကို ရှေ့တော်၌ ပြန်မေးဖို့ ငါတို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ကြ”ဟု နောင်အခါ နှလုံးမသာ မဖြစ်ကြစေကုန်လင့်ဟု မိန့်တော်မူသော် ရဟန်းများ ဆိတ်ဆိတ်နေကြ၏။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် ၃-ကြိမ်မြောက်လည်း မိန့်တော်မူ၏။ ၂-ကြိမ်မြောက် ၃-ကြိမ်မြောက်လည်း ရဟန်းတော်များ ဆိတ်ဆိတ်နေကြကုန်၏။</p> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်က “သင်တို့သည် ဘုရား၌ ရိုသေလေးစားသဖြင့် မမေးလျှောက်ကြကုန်သော်လည်း ဖြစ်ငြားအံ့၊ အဖော်ရဟန်း အချင်းချင်းအားမူလည်း မိမိယုံမှားတွေးတောခြင်းကို ပြောကြားလော့”ဟု မိန့်ပြန်ရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်ပင် နေကြ၏၊ ထိုအခါ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်အား “အရှင်ဘုရား၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ ဤရဟန်းသံဃာထဲ၌ ရဟန်းတပါးအားမျှသော်လည်း ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ၌ ဖြစ်စေ၊ မဂ်၌ဖြစ်စေ၊ အကျင့်၌ဖြစ်စေ ယုံမှားတွေးတောခြင်း မရှိ”ဟု တပည့်တော် ယုံကြည်ပါသည်ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>အာနန္ဒာ၊ သင်ကား ယုံကြည်သဖြင့်သာ လျှောက်၏။ စင်စစ်သော်ကား ဤအရာ၌ ဘုရား၏ ဉာဏ်တော်အရာပင် ဖြစ်၏၊ ဤရဟန်းသံဃာထဲ၌ ရဟန်းတပါးအားမျှသော်လည်း ဘုရားစသည်၌ ယုံမှားတွေးတောခြင်း မရှိလေ၊ ဤ ၅၀၀-သော ရဟန်းတို့တွင် ဂုဏ်အားဖြင့် အယုတ်ဆုံးရဟန်းသည် သောတာပန်တည်း၊ အပါယ်မကျ၊ ကိန်းသေမြဲ၏၊ အထက်မဂ် ၃-ပါးလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိ၏ဟု မိန့်။</p> <p>တောင်တံခါးအကွေ့ - တောင်တံခါးမှထွက်၊ အရှေ့ဘက်သွားသော အင်ကြင်းတောတန်းမှ မြောက်ဘက်ပြန်ဆုတ်၍ တည်သော အလယ်အရပ်တည်း။</p> <p>ဘုရား၌ ရိုသေ၍ မမေး - ငါတို့ ဘုရားထံမှာ ရဟန်းပြုကြ၊ ပစ္စည်း ၄-ပါးလည်း ဘုရားထံမှပဲ ရကြ၊ ဤအတွင်း မယုံမှားကြဘဲ ယခု နောက်ဆုံး ပရိနိဗ္ဗာန်စံခါနီးမှ ငါတို့ ယုံမှားပြုရန် မသင့်ဟု ရိုသေ၍ မမေးခြင်းမျိုး မဖြစ်ကြနှင့်ဟု မိန့်တော်မူလိုရင်း ဖြစ်သည်၊ တင်းတိမ်တွင်းနေ ရဟန်း ၅၀၀-တွင် ဂုဏ်အငယ်ဆုံး သောတာပန်ရဟန်းမှာ အရှင်အာနန္ဒာသာတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-584 </p><hr> <h3>၇-အစိန္တေယျသုတ်</h3> <p>မကြံသင့်သော ဤ ၄-မျိုးတို့ကို မကြံအပ်ကုန်၊ ယင်း ၄-မျိုးတို့ကို ကြံသူသည် ရူးသွပ်ရန် ဆင်းရဲပင်ပန်းရန်သာ ဖြစ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ မကြံသင့်သော ဘုရားရှင်တို့၏ ဘုရားအရာကို မကြံအပ်။<br> ၂။ မကြံသင့်သော ဈာန်ရပုဂ္ဂိုလ်၏ ဈာန်အရာကို မကြံအပ်။<br> ၃။ မကြံသင့်သော ကံအကျိုးကို မကြံအပ်။<br> ၄။ မကြံသင့်သော လောကကို ကြံခြင်းကို မကြံအပ်။<br> ယင်းတို့ကို ကြံသူသည် ရှူးသွပ်ရန် ပင်ပန်းဆင်းရဲရန်သာ ဖြစ်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဘုရားအရာ - သဗ္ဗညုတဉာဏ်စသော ဘုရားဂုဏ်တော်တို့၏ ဖြစ်ခြင်းနှင့် အာနုဘော်တည်း။ အဘိဉာဉ်ကား ဈာန်အရာ။ ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနိယ စသည်တို့ကား ကံအရာတည်း။</p> <p>လောကကို ကြံခြင်း - မည်သူက လ၊ နေ၊ မဟာပထဝီ၊ သမုဒ္ဒရာကို ပြုအပ်သနည်း၊ မည်သူက သတ္တဝါ၊ တောင်၊ သရက်၊ ထန်း၊ အုန်းပင် စသည်တို့ကို ဖြစ်စေသနည်းဟု လောကကို ကြံခြင်းတည်း။</p> <h3>ဂ-ဒက္ခိဏသုတ်</h3> <p>အလှူစင်ကြယ်ကြောင်း ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>၁။ အလှူပေးပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့်သာ စင်ကြယ်၍ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် မစင်ကြယ်သော အလှူမျိုး။</p> <p>၂။ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့်သာ စင်ကြယ်၍ အလှူပေးပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် မစင်ကြယ်သော အလှူမျိုး။</p> <p>၃။ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-ဦးလုံးကြောင့်လည်း မစင်ကြယ်သော အလှူမျိုး။<br> ၄။ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-ဦးလုံးကြောင့်လည်း စင်ကြယ်သော အလှူမျိုးတို့တည်း။</p> <p>အလှူပေးပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့်သာ စင်ကြယ်၍ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် မစင်ကြယ်သော အလှူဟူသည်- ဤလောက၌ အလှူပေးသူသည် သီလရှိ၏၊ ကောင်းသောသဘော ရှိ၏၊ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကား သီလမရှိ၊ ယုတ်မာသော သဘောရှိ၏၊ ဤအလှူတည်း။ (ကြွင်း ၃-မျိုး၌လည်း သီလရှိ မရှိ၊ သဘောကောင်း ယုတ်ဖြင့် တွဲ၍ ခွဲလေ။)</p> <p>အလှူရှင်ကြောင့် စင်ကြယ် - ဝေဿန္တရာမင်းကြီး သက်သေပြ။ ချဲ့- မင်းကြီးသည် ဇူဇကာပုဏ္ဏားအား သားသမီးများလှူ၍ မြေလှုပ်ရသည်၊ ၁-အလှူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-585 <hr> အလှူခံကြောင့် စင်ကြယ် - ၂-အလှူကို ကလျာဏီမြစ်ဝ ရွာတံခါးနေ တံငါသည်ကို သက်သေပြ။ ချဲ့- တံငါသည်သည် ဒီဃသုမနထေရ်အား ၃-ကြိမ် ဆွမ်းလှူပြီး သေခါနီး လျောင်းစဉ် “ယင်းဆွမ်းအလှူသည် ငါ့ကိုအပါယ်မှကယ်ထုတ်ပေးသည်”ဟု ဆိုသည်။</p> <p>၂-ဦးလုံးကြောင့် မစင်ကြယ် - ခုမာနအရပ်နေ မုဆိုးကို သက်သေပြ။ ချဲ့- မုဆိုးသည် သူသေအတွက် ဒုဿီလအား ၃-ကြိမ်လှူရာ တတိယအကြိမ်၌ “နတ်ဘီလူး ဒုဿီလသည် ငါ့အစာကို လုနေသည်”ဟု အော်မည်သည်၊ နောက်ထပ် သီလရှိ ရဟန်းတပါးအားလှူ၍ အမျှဝေမှ ကောင်းမှုရောက်သွားသည်။ အသဒိသဒါနမျိုးကို ၂-ဦးလုံး စင်ကြယ်ရာ၌ သက်သေပြသင့်၏။</p> <h3>၉-ဝဏိဇ္ဇသုတ်</h3> <p>အရှင် သာရိပုတ္တရာက ဘုရားရှင်အား အရှင်ဘုရား၊ ဤလောက၌ အချို့သူ၏ အားထုတ်အပ်သော ကုန်သွယ်မှုသည် ကုန်သွယ်မှုခြင်း တူပါလျက် ပျက်စီးခြင်းသို့ရောက်ရခြင်း၊ ရည်မှန်းတိုင်း မဖြစ်ရခြင်း၊ ရည်မှန်းတိုင်း ဖြစ်ရခြင်း၊ ရည်မှန်းသည်ထက် ပို၍ အကျိုးရှိခြင်း၏အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်းဟု လျှောက်သည်။</p> <p>၁။ သာရိပုတ္တရာ၊ ဤလောက၌ အချို့သူသည် မကောင်းမှုကို ပယ်ပြီး ငြိမ်းပြီးသော ရဟန်း ပုဏ္ဏားသို့ ချဉ်းကပ်၍ “အရှင်ဘုရားလိုသော ပစ္စည်းကို မိန့်တော်မူပါ”ဟု ဖိတ်ကြား၏၊ ထိုသူသည် ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို မလှူ၊ ထိုသူသည် ထိုဘဝမှ စုတေ၍ ဤလူ့ဘုံသို့ ပြန်လာခဲ့မူ အကြင် အကြင်ကုန်သွယ်မှုကိုပင် အားထုတ်၏၊ ထိုသူ၏ ထိုအားထုတ်အပ်တိုင်းသော ကုန်သွယ်မှုသည် ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>၂။ ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို ရည်မှန်းတိုင်း မပေးလှူ (လ) ရည်မှန်းတိုင်း မဖြစ်။<br> ၃။ ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို ရည်မှန်းတိုင်း လှူ၏။ (လ) ရည်မှန်းတိုင်း ဖြစ်ရ၏။</p> <p>၄။ ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို ရည်မှန်းသည်ထက် ပို၍လှူ၏၊ (လ) ရည်မှန်းသည်ထက် ပို၍ အကျိုးရှိ၏၊ အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား ဤသည်ပင်တည်းဟု မိန့်။</p> <p>စာမျက်နှာ-586 </p><hr> <h3>၁၀-ကမ္ဗောဇသုတ်</h3> <p>ကောသမ္ဘီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော ဘုရားရှင်အား အရှင်အာနန္ဒာက အရှင်ဘုရား၊ မာတုဂါမသည် လွှတ်ရုံးသဘင်၌ မနေရခြင်း၊ ကြီးပွားရေးအလုပ်ကို မလုပ်ရခြင်း၊ ကမ္ဗောဇတိုင်းသို့ မသွားရခြင်း၏ အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်းဟု လျှောက်ရာ မာတုဂါမသည် အမျက်ထွက်တတ်၊ ငြူစူတတ်၊ ဝန်တိုတတ်၊ ပညာမရှိ၊ ထို့ကြောင့်တည်း မိန့်။</p> <p>လွှတ်ရုံးသဘင် - တရားဆုံးဖြတ်ရန် နေရာတည်း။ လယ်ထွန်ကုန်သွယ်စသည်များကား ကြီးပွားရေးအလုပ် ဖြစ်သည်။ ကမ္ဗောဇတိုင်းဆိုသည်ကား ဒေသနာမျှသာ၊ ဥစ္စာဆည်းပူးရန် ဘယ်တိုင်းတပါးမျှ မသွားရ ဆိုလိုသည်။<br> အမျက်ထွက်ခြင်း စသည်အပြစ် - အမျက်ထွက်လျှင် အကျိုးရှိ မရှိ မသိ၊ ငြူစူလျှင် သူတပါးစည်းစိမ် သည်းမခံနိုင်၊ ဝန်တိုလျှင် ဥစ္စာပေး၍ ကိစ္စပြီးအောင် မပြုနိုင်၊ ပညာမရှိလျှင် ကိစ္စကြီးငယ်ကို စီမံနိုင်စွမ်း မရှိ။</p> <h3>(၉) ၄-မလဝဂ်၊ ၁-ပါဏာတိပါတသုတ်</h3> <p>ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ- သူ့အသက်သတ်၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ အမှားပြောလေ့ ရှိခြင်းတို့တည်း။ ထို ၄-ပါး ရှောင်ကြဉ်က နတ်ပြည်ရောက်ရ၏။</p> <h3>၂-မုသာဝါဒသုတ်</h3> <p>ငရဲရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ- အမှားပြော၊ ကုန်းစကားဆို၊ စကားကြမ်းဆို၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုလေ့ရှိခြင်းတည်း။ ထို ၄-ပါးကို ရှောင်ကြဉ်က နတ်ပြည်ရောက်ရ၏။</p> <h3>၃-အဝဏ္ဏာရဟသုတ်</h3> <p>ငရဲရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ- ဉာဏ်ဖြင့် မစိစစ် မသက်ဝင်ဘဲ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ဂုဏ်ကို၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ပြောဆိုခြင်း၊ မကြည်ညိုသင့်ရာ၌ ကြည်ညိုခြင်းကို၊ ကြည်ညိုသင့်ရာ၌ မကြည်ညိုခြင်းကို ဖြစ်စေခြင်းတည်း။ ထို ၄-ပါးကို ဉာဏ်ဖြင့် စိစစ်သက်ဝင်၍ အဖြောင့်အမှန် ပြောဆိုဖြစ်စေက နတ်ပြည်ရောက်ရ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-587 </p><hr> <h3>၄-ကောဓဂရုသုတ်</h3> <p>ငရဲသို့ရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြု၍၊ ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်းကို အလေးပြု၍၊ လာဘ်ရခြင်းကို အလေးပြု၍၊ အရိုအသေပြုမှုသက္ကာရကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုခြင်းတည်း။ သူတော်ကောင်းတရားကိုသာ အလေးပြု၍ အမျက်ထွက်ခြင်းစသည် ၄-ပါးကို အလေးမပြုလျှင် နတ်ပြည် ရောက်ရ၏။ (ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ကား နောက်သုတ်များ၌လည်း ပါဝင်၏။)</p> <h3>၅-တပောတပသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-<br> (၁) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်။<br> (၂) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်။<br> (၃) အလင်း၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်။<br> (၄) အလင်း၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>(၁) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ယုတ်နိမ့်သောအမျိုးဟု ဆိုအပ်သော ဒွန်းစဏ္ဍားမျိုး၌ သော်လည်းကောင်း၊ နှီးသမား၊ တံငါ၊ မုဆိုး၊ သားရေလုပ်သမား၊ ပန်းမှိုက်သွန်မျိုး၌ သော်လည်းကောင်း ဖြစ်၏။ ဆင်းရဲ၏။ ထမင်းအဖျော် စားသောက်ဖွယ် နည်းပါး၏။ ငြိုငြင်သဖြင့် အသက်မွေးရ၏၊ ယင်းအမျိုး၌ အစားအဝတ်ကို ငြိုငြင်စွာ ရ၏။ ထိုသူသည် အဆင်းမလှ၊ ရှုချင်ဖွယ်မရှိ၊ ပုကွ၍ အနာလည်းများ၏၊ ကန်းသူ၊ ကောက်သူ၊ ခွင်သူ၊ ဆွံ့သူသော်လည်း ဖြစ်ရ၏။ ထမင်း အဖျော် အဝတ် ယာဉ် ပန်းနံ့သာ နံ့သာပျောင်း အိပ်ရာနေရာ ဆီမီး အဆောက်အဦကို ရသူမဟုတ်၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>(၂) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် ယုတ်နိမ့်သောအမျိုးဟုဆိုအပ်သော (လ) ရသူမဟုတ်၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ကောင်းမှုကိုပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>(၃) အလင်း၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် မြတ်သောအမျိုးဟုဆိုအပ်သော ခတ္တိယ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ဂဟပတိ မဟာသာလ အမျိုး၌သော်လည်းကောင်း ဖြစ်ရ၏။ ကြွယ်ဝ၏၊ များသော ဥစ္စာစည်းစိမ် ရွှေငွေရှိ၏၊ များသော နှစ်သက်ဖွယ် အသုံးအဆောင် ဥစ္စာစပါးရှိ၏။ ထိုသူသည် အဆင်းလှ ရှုချင်ဖွယ် ကြည်ညိုဖွယ်လည်းရှိ၏၊ ကောင်းမြတ်သော အဆင်းသဏ္ဌာန်</p> <p>စာမျက်နှာ-588 <hr> နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ထမင်း အဖျော် (လ) ဆီမီးအသုံးအဆောင်ကို ရသူဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုကို ပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>(၄) အလင်း၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် မြတ်သောအမျိုးဟု ဆိုအပ်သော (လ) ရသူဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ကောင်းမှုကို ပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် နတ်ပြည်၌ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လားရာရှိ - အပြင်အလင်း မမြင်ရမီ အမိဝမ်း၌ပင် သေ၍ အပါယ်ကျကာ အာယုကပ်ပတ်လုံး ခံရမည့်သူကိုလည်း ယူရမည်၊ ထိုသူကား ဖုံးကွယ်လျှို့ဝှက်သူဖြစ်၍ ဤသို့ဖြစ်တတ်သည်။</p> <h3>၆-ဩဏတောဏတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ယုတ်နိမ့်သည်ဖြစ်၍ ယုတ်နိမ့်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ယုတ်နိမ့်သည်ဖြစ်၍ မြင့်မြတ်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ မြင့်မြတ်သည်ဖြစ်၍ ယုတ်နိမ့်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ မြင့်မြတ်သည်ဖြစ်၍ မြင့်မြတ်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၇-ပုတ္တသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- မတုန်လှုပ်သောရဟန်း၊ ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့် တူသောရဟန်း၊ ပဒုမ္မာကြာနှင့် တူသောရဟန်း၊ ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန်းတို့တည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သော ရဟန်းဟူသည်- ရဟန်းသည် သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ကျင့်ဆဲဖြစ်၏၊ အတုမရှိသော အရဟတ္တဖိုလ်ကို တောင့်တလျက်နေ၏၊ ရေမြေကို အစိုးရသော ဦးထိပ်၌ အဘိသိက်သွန်းပြီးသော မင်း၏ အဘိသိက်သွန်းထိုက်သော သားကြီးသည် အဘိသိက်မသွန်းရသေးသော်လည်း မတုန်မလှုပ်သကဲ့သို့သော ရဟန်းတည်း။</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေ၏၊ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့်ကား တွေ့ထိမနေ၊ ဤရဟန်းတည်း။</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) ရောက်နေ၏။ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကိုလည်း နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍နေ၏၊ ဤရဟန်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-589 <hr> ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့သော ရဟန်းဟူသည်- ရဟန်းသည် သုံးဆောင်ပါဟု တောင်းပန်အပ်သည်ဖြစ်၍သာလျှင် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်းကို သုံးဆောင်ရသည်က များ၏၊ မတောင်းပန်ဘဲ သုံးဆောင်ရသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း။ အတူနေ သီတင်းသုံးဖော်တို့သည် ထိုရဟန်းအား နှစ်မြို့ဖွယ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံဖြင့်သာလျှင် ပြုမူကြသည်က များ၏၊ မနှစ်မြို့ဖွယ်ပြုကြသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း။ နှစ်မြို့ဖွယ်ပူဇော်ခြင်းကိုသာလျှင် ဆောင်ကြသည်က များ၏၊ မနှစ်မြို့ဖွယ်ပူဇော်ခြင်းကို ဆောင်ကြသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း။ သည်းခြေ၊ သလိပ်၊ လေ တပါးစီကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ ၃-ပါးပေါင်းဆုံမိခြင်း သန္နိပါတ်ကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ ဥတုဖောက်ပြန်မှု၊ မညီမညွတ်ဆောင်ရွက်မှု၊ သူတပါးတို့ လုံ့လပြုမှုကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ ကံအကျိုးပေးမှုကြောင့် သော်လည်းကောင်း ဖြစ်သောဝေဒနာတို့သည် ထိုရဟန်းအား များစွာမဖြစ်ကုန်၊ အနာရောဂါနည်း၏။ မျက်မှောက်ချမ်းသာကြောင်း စိတ်မြတ်၌ ဖြစ်ကုန်သော ဈာန် ၄-ပါးတို့ကို အလိုရှိတိုင်း မငြိုမငြင် မပင်မပန်းရ၏၊ အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) ရောက်နေ၏။ ဤရဟန်းတည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့၊ “ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန်းမည်၏”ဟူသော အကြင်စကားကိုဆိုသူသည် ကောင်းစွာဆိုသူဖြစ်ရာ၏၊ ထိုစကားကို ကောင်းစွာဆိုသူသည် ငါဘုရားကိုသာ ရည်ညွှန်း၍ ဆိုရာ၏၊ ငါဘုရားသည် အလှူခံတော်မူပါဟု တောင်းပန်အပ်သည်ဖြစ်၍သာလျှင် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးကို သုံးဆောင်ရသည်က များ၏၊ မတောင်းပန်ဘဲ သုံးဆောင်ရသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း၊ (လ) ရောက်နေ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>မတုန်လှုပ်သောရဟန်း - သေက္ခ ၇-ယောက်တည်း၊ သာသနာ၌ မူလဖြစ်သော သဒ္ဓါ၌တည်သောကြောင့် မတုန်လှုပ်တော့ပေ။ ပုဏ္ဍရိက်ကြာကား ပွင့်ချပ်တရာ မပြည့်သလို ဈာန်အဘိညာဉ်မရ၊ ဂုဏ်မမြင့်သော သုက္ခဝိပဿက ရဟန္တာမျှဖြစ်၏။ ပဒုမ္မာကြာကား ပွင့်ချပ်တရာပြည့်သလို ဈာန်အဘိညာဉ်ရ၏၊ ဂုဏ်ပြည့်သော ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တ ရဟန္တာကား ယင်းကြာနှင့် တူသည်။</p> <p>သိမ်မွေ့နူးညံ့သောရဟန်း - ကိုယ် စိတ် နူးညံ့ဆင်းရဲကင်း၏၊ စင်စစ် ချမ်းသာခြင်းရှိသော မိမိကိုယ်တော်မြတ်ကို သော်လည်းကောင်း၊ အလားတူရဟန္တာများကိုလည်းကောင်း ပြသည်။</p> <p>တောင်းတောင်းပန်ပန် - သင်္ကန်း၌ ဗာကုလထေရ်၊ ဆွမ်း၌ ရှားတောခရီးဝယ် သီဝလိထေရ်၊ ကျောင်း၌ အဋ္ဌကနာဂရသုတ်ဝယ် အာနန္ဒာထေရ်၊ ဆေး၌ ပိလိန္ဒဝစ္ဆမထေရ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-590 <hr> ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ မတုန်လှုပ်သော ရဟန်းစသော အထက်ပုတ္တသုတ်လာ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သော ရဟန်းဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် အပါယ်မကျ၊ ကိန်းသေမြဲသော အထက်မဂ် ၃-ပါး လားရာရှိသော သောတာပန်တည်း။ (သာသနာ၌ ထောက်တည်ရာ ရသောကြောင့်တည်း။)</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း တကြိမ်သာ ဤလူ့ဘုံလာ၍ ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုသော သကဒါဂါမ်တည်း။ (ဂုဏ်မများသေး၍ ပွင့်ချပ်မများသော ကြာနှင့်တူသည်။)</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ်ပဋိသန္ဓေနေ၍ ဤဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုလတ္တံ့သော ထိုဘုံမှ ပြန်လည်ခြင်းသဘော မရှိသော အနာဂါမ်တည်း။ (ဂုဏ်များ၍ ပွင့်ချပ်တရာရှိသောကြာနှင့် တူသည်။)</p> <p>ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့သော ရဟန်းဟူသည်- အာသဝေါတရားတို့ ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ရဟန္တာတည်း။ (ကြမ်းအောင်ပြုသော ကိလေသာအားလုံး အကြွင်းမဲ့ပြတ်၍ နူးညံ့ခြင်းသို့ရောက်သည်။)</p> <h3>၉-သမ္မာဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ မတုန်မလှုပ်သော ရဟန်းစသော အထက်ပုတ္တသုတ်လာ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သောရဟန်းဟူသည်- အမြင်မှန်သမ္မာဒိဋ္ဌိစသော မဂ္ဂင် ၈-ပါးရှိသူတည်း။</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့် တူသော ရဟန်းဟူသည်- မဂ္ဂင် ၈-ပါး အပြင် မှန်ကန်သော ဉာဏ်၊ မှန်ကန်သော လွန်မြောက်ခြင်း အရဟတ္တဖိုလ်ရှိသူတည်း၊ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိကာ မနေ။</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့် တူသော ရဟန်းဟူသည်- အထက် ၁၀-ပါးအပြင် ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍ နေသူတည်း။ ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော...<br> <br>စာမျက်နှာ-591 <hr> ရဟန်းဟူသည်- အထက်ပုတ္တသုတ်လာ စတုတ္ထရဟန်းပင်တည်း၊ ဤလေးမျိုးတို့တည်း။ (ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ပဌမ သေက္ခ ၇-ဦး၊ ဒုတိယ သုက္ခဝိပဿက ရဟန္တာ၊ တတိယ ဥဘတောဘာဂ ဝိမုတ္တရဟန္တာ၊ စတုတ္ထ ဘုရားရှင်နှင့် ဘုရားရှင်အလားတူ ရဟန္တာတည်း၊ ပထမသုတ် ပုဂ္ဂိုလ်အတိုင်းပင် ဟောသည်၊ ဒေသနာမျှသာ ထူး၏။)</p> <h3>၁၀-ခန္ဓသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- မတုန်လှုပ်သော ရဟန်း စသော အထက် ပုတ္တသုတ်လာ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သောရဟန်း ဟူသည် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ မရောက်သေးသော သေက္ခပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်၏။ နိဗ္ဗာန်ကို တောင့်တသည်ဖြစ်၍ နေသူတည်း။</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့်တူသောရဟန်း ဟူသည်- ဤကားရုပ်၊ ဤကားရုပ် ဖြစ်ကြောင်း၊ ဤကား ရုပ်ချုပ်ခြင်း စသည်ဖြင့် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၌ ဖြစ်ပျက်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုနေသူတည်း၊ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍ကား မနေ။</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့်တူသောရဟန်း ဟူသည်— ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၌ ဖြစ်ပျက်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုနေကာ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍လည်း နေသူတည်း။<br> ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန်း ဟူသည်-- အထက် ပုတ္တသုတ်လာ စတုတ္ထရဟန်းပင်တည်း။ (ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ပဌမ-အရဟတ္တဖိုလ်အလို့ငှာ အားမထုတ်ဘဲ မေ့လျော့နေသော သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တည်း။ ဒုတိယ-မမေ့မလျော့ အားထုတ်သော ဈာန်မရ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်၊ တတိယ- အားထုတ်သော ဝိမောက္ခ ၈-ပါးရ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တည်း၊ စတုတ္ထမှာ သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန္တာတည်း။)</p> <h3>(၁၀) ၅-အသုရဝဂ်၊ ၁-အသုရသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ---<br> ၁။ အသုရာဖြစ်၍ အသုရာအခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၂။ အသုရာဖြစ်၍ နတ်အခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၃။ နတ်ဖြစ်၍ အသုရာအခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၄။ နတ်ဖြစ်၍ နတ်အခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>အသုရာဖြစ်၍ အသုရာအခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ထိုသူ၏ ပရိသတ်သည်လည်း သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဤသူတည်း။ ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ်မှာ မိမိက သီလမရှိ သဘောယုတ်သော်လည်း ပရိသတ်က သီလရှိ သဘောကောင်းသည်၊ တတိယမှာ မိမိက သီလရှိ၊ သဘောကောင်း၊ ပရိသတ်က သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၊ စတုတ္ထမှာ ၂-ဘက်လုံး ကောင်း၏ဟု မာတိကာဖြင့် အမည်တပ်လေ။ (အသုရကာယ်နှင့်အတူ အဆင်းမလှသူကို အသုရာ၊ ဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့်စပ်၍ အဆင်းလှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသူ နတ်နှင့်တူသူကို နတ်ဟု ဤသုတ်၌ ဆိုသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-592 </p><hr> <h3>၂-ပဌမ သမာဓိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းကိုရ၏၊ သင်္ခါရတရားကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သော ပညာကိုကားမရ၊ အချို့ကား ပညာကိုရ၏၊ တည်ကြည်ခြင်းကိုမရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးကို မရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးရ၏၊ ဤသည်တို့တည်း။ (အပ္ပနာသမာဓိနှင့် သင်္ခါရကို သိမ်းဆည်းနိုင်သော ဝိပဿနာဉာဏ်ကို ရခြင်းတည်း။)</p> <h3>၃-ဒုတိယ သမာဓိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အချို့သူသည် မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းကို ရ၏၊ သင်္ခါရကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သော ပညာကိုကား မရ၊ အချို့ကား ပညာကိုရ၏၊ တည်ကြည်ခြင်းကိုမရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးကိုမရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးကို ရ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတို့တွင်-</p> <p>၁။ တည်ကြည်ခြင်းကိုသာ ရ၍ ပညာကို မရသေးသူသည် တည်ကြည်ခြင်း၌ တည်၍ ပညာကို အားထုတ်အပ်၏။ ထိုသူသည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်းရ၏၊ သင်္ခါရကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သောပညာကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၂။ ပညာကိုသာရ၍ တည်ကြည်ခြင်းကို မရသူသည် ပညာ၌တည်၍ တည်ကြည်ခြင်းကို အားထုတ်အပ်၏၊ ထိုသူသည် နောင်အခါ...ပညာကိုလည်း ရ၏၊ တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၃။ တည်ကြည်ခြင်းပညာ ၂-ပါးလုံးကို မရသူသည် ထိုကုသိုလ်တရားကိုရရန် လွန်ကဲသောအလိုဆန္ဒ၊ လုံ့လကိုလည်းကောင်း၊ အားထုတ်ကြိုးစားခြင်း၊ မဆုတ်နစ်ခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ အောက်မေ့ခြင်း ဆင်ခြင်ဉာဏ်ကိုလည်းကောင်း ပြုအပ်၏။</p> <p>ပုဆိုးကို မီးလောင်၊ ဦးခေါင်းကို မီးလောင်သူသည် ထိုပုဆိုး၊ ထိုဦးခေါင်းကို မီးငြိမ်းစေရန် လွန်ကဲသော အလိုလုံ့လကိုလည်းကောင်း၊ (လ) ဆင်ခြင်ဉာဏ်ကို လည်းကောင်းပြုသကဲ့သို့ ပြုသူသည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏...ပညာကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၄။ တည်ကြည်ခြင်း ပညာ ၂-ပါးလုံးကို ရသူသည် ယင်းကုသိုလ်တရားတို့၌ပင် တည်ရှိ၍ အာသဝေါကုန်ရန် အတိုင်းထက်အလွန် အားထုတ်၏၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-593 </p><hr> <h3>၄-တတိယ သမာဓိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ (ပဌမသမာဓိသုတ်လာ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးအတူ။) ထိုတွင်—</p> <p>၁။ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်းကိုသာရ၍ သင်္ခါရကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သော ပညာကို မရသူသည် ပညာကို ရသူထံ ချဉ်းကပ်၍ “ငါ့ရှင်၊ အဘယ်သို့လျှင် သင်္ခါရတို့ကို မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်ကုန်သနည်း”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသူအား ပညာကိုရသူသည် “ငါ့ရှင်၊ သင်္ခါရတို့ကို ဤသို့ မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်ကုန်၏”ဟု မြင်သိသော အတိုင်း ပြောကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏၊ သင်္ခါရတို့ကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သောပညာကို လည်း ရ၏။</p> <p>၂။ ပညာကိုရ၍ တည်ကြည်ခြင်းကို မရသူသည် တည်ကြည်ခြင်း ရသူထံ ချဉ်းကပ်၍ “ငါ့ရှင်၊ အဘယ်သို့ စိတ်ကို ကောင်းစွာထားအပ်၊ အနည်ထိုင်စေအပ်၊ တခုတည်းသော အာရုံရှိသည်၏ အဖြစ်ကိုပြုအပ်၊ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်စေအပ်သနည်း”ဟု ဆိုရာ၏၊ ထိုသူအား တည်ကြည်ခြင်း ရသူသည် “ငါ့ရှင်၊ စိတ်ကို ဤသို့ ကောင်းစွာထားအပ်၊ အနည်ထိုင်စေအပ်၊ တခုတည်းသော အာရုံရှိသည်၏ အဖြစ်ကို ပြုအပ်၊ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်စေအပ်၏”ဟု သိမြင်သောအတိုင်း ပြောကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် နောင်အခါ...ပညာကိုလည်း ရ၏..တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၃။ ၂-ပါးလုံးကို မရသူသည် ၂-ပါးလုံး ရသူထံ ချဉ်းကပ်၍ “ငါ့ရှင်၊ အဘယ်သို့လျှင် စိတ်ကို ကောင်းစွာထားအပ် (လ) ဆောက်တည်စေအပ်သနည်း၊ အဘယ်သို့ သင်္ခါရတို့ကို မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်သနည်း”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသူအား ထို ၂-ပါးလုံးကို ရသူသည် “ငါ့ရှင်၊ ဤသို့ စိတ်ကို ကောင်းစွာထားအပ် (လ) ဆောက်တည်စေအပ်၏။ ဤသို့ သင်္ခါရတို့ကို မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်ကုန်၏”ဟု မြင်သိသော အတိုင်း ပြောကြား၏။ ထိုသူသည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏၊ ပညာကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၄။ ၂-ပါးလုံးရသူသည် ယင်းကုသိုလ်တရားတို့၌ပင် တည်၍ အာသဝေါကုန်ရန် အတိုင်းထက်အလွန် အားထုတ်ခြင်းကို ပြုအပ်၏၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <h3>၅-ဆဝါလာတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ—<br> ၁။ ကိုယ်ကျိုးဖို့လည်း မကျင့်၊ သူတပါးအကျိုးဖို့လည်း မကျင့်သူ။<br> ၂။ သူတပါးအကျိုးဖို့သာကျင့်၍ ကိုယ်ကျိုးဖို့ မကျင့်သူ။<br> ၃။ ကိုယ်ကျိုးဖို့သာကျင့်၍ သူတပါးအကျိုးဖို့ မကျင့်သူ။<br> ၄။ ၂-မျိုးလုံး အကျိုးဖို့ ကျင့်သူတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-594 <hr> ၂-ဘက်စွန်း မီးလောင်၍ အလယ်၌ မစင်လူးသော သင်္ချိုင်းတောမှ ထင်းမီးစသည် ရွာ၌လည်းကောင်း၊ တော၌လည်းကောင်း သစ်သားဖြင့် ပြုအပ်သော ကိစ္စကို မပြီးစေနိုင်သကဲ့သို့ ကိုယ်ကျိုး၊ သူကျိုး ၂-မျိုးလုံးဖို့ မကျင့်သူကို ထိုထင်းမီးစနှင့်တူ၏ဟု ငါဆို၏။</p> <p>ဤပဌမပုဂ္ဂိုလ်နှင့် သူကျိုးသာကျင့်သော ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ် ဤ ၂-ဦးတွင် ဒုတိယသည် အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်၏။ ကိုယ်ကျိုးသာကျင့်သော တတိယပုဂ္ဂိုလ်ပါ ဤ ၃-ဦးတွင် ဤတတိယသည် အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်၏။ ၂-မျိုးလုံး ကျင့်သူပါ ဤ ၄-ဦးတွင် ဤစတုတ္ထပုဂ္ဂိုလ်သည် လွန်ကဲ မြင့်မြတ် ကြီးမှူးအပ်သူ ဖြစ်၏။</p> <p>နွားမမှ နို့ရည်၊ နို့ရည်မှ နို့ဓမ်း၊ ထိုမှတဆင့် ဆီဦး၊ ထောပတ်၊ ထောပတ်ကြည် အဆင့်ဆင့်ဖြစ်၍ အဆင့်ဆင့်မြတ်၏ဟု ဆိုအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတွင် စတုတ္ထပုဂ္ဂိုလ်သည် လွန်ကဲ မြင့်မြတ်ဆုံးဖြစ်သည်၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၆-ရာဂဝိနယသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ’ ကိုယ်ကျိုးသာ ကျင့်သူ၊ သူကျိုးသာကျင့်သူ၊ ၂-ကျိုးလုံး မကျင့်သူ၊ ၂-ကျိုးလုံး ကျင့်သူတို့တည်း။</p> <p>ကိုယ်ကျိုးသာ ကျင့်၍ သူကျိုးမကျင့်သူ ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ကိုယ်တိုင်ရာဂ ဖျောက်ရန် ကျင့်၏၊ သူတပါးအား ရာဂဖျောက်ရန် မဆောက်တည်စေ၊ ကိုယ်တိုင် ဒေါသ၊ မောဟ ဖျောက်ရန် ကျင့်၏။ သူတပါးအား ဒေါသ၊ မောဟ ဖျောက်ရန် မဆောက်တည်စေ၊ ဤသူတည်း။</p> <p>ရာဂစသည်ကို ပယ်ဖျောက်ရန် ကိုယ်တိုင်မကျင့်သော်လည်း သူတပါးအား ပယ်ဖျောက်ရန် ဆောက်တည်စေသူကား သူကျိုးသာ ကျင့်သူမည်၍၊ မိမိလည်း မကျင့်၊ သူတပါးအားလည်း ရာဂစသည် ဖျောက်ရန် မဆောက်တည်စေသူကား ၂-ကျိုးလုံး မကျင့်သူမည်သည်၊ မိမိလည်းကျင့်၊ သူတပါးကိုလည်း ကျင့်စေက ၂-ကျိုးလုံး ကျင့်သူတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၇-ခိပ္ပနိသန္တိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ (အထက်ရာဂဝိနယသုတ်လာ) ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>မိမိကျိုးသာ ကျင့်သူ ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာ သိမြင်နိုင်၏၊ ကြားနာပြီး တရားတို့ကို ဆောင်နိုင်သော သဘောရှိ၏၊ ဆောင်ပြီး တရားတို့၏ အနက်ကို ဆင်ခြင်နိုင်၏၊ အနက်ကို သိ၊ ပါဠိကို သိ၍ လောကုတ္တရာတရားအား လျော်သော အကျင့်ကိုလည်း ကျင့်၏။ (သို့သော်) ကောင်းသော စကား မြွက်ဆိုသံ မရှိ၊ သန့်ရှင်းသော၊ အပြစ်ကင်း၍ ကျပေါက်ခြင်း မရှိသော အနက်ကို သိစေတတ်၍ ယဉ်ကျေးသော စကားနှင့် မပြည့်စုံ၊ သီတင်းသုံးဖော်တို့အား အကျိုးစီးပွားကို မသိမြင်စေတတ်၊ တရားကို မဆောက်တည်စေတတ်၊ တရားကျင့်သုံးရန် မထက်သန် မရွှင်လန်းစေတတ်၊ ဤသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-595 <hr> သူကျိုးကိုသာ ကျင့်သူ ဟူသည်- အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာ မသိစွမ်းနိုင်၊ ကြားနာပြီး တရားတို့ကို ဆောင်နိုင်သော သဘောလည်း မရှိ၊ ဆောင်ပြီး တရားတို့၏ အနက်ကိုလည်း မဆင်ခြင်နိုင်၊ အနက်ကိုသိ၊ ပါဠိကိုသိ၍ လောကုတ္တရာတရားအား လျော်သောအကျင့်ကို မကျင့်။ (သို့သော်) ကောင်းသော စကားမြွက်ဆိုသံ ရှိ၏၊ သန့်ရှင်းသော အပြစ်ကင်း၍ ကျပေါက်ခြင်း မရှိသော အနက်ကို သိစေတတ်၍ ယဉ်ကျေးမှုရှိသော စကားနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သီတင်းသုံးဖော်တို့အား အကျိုးစီးပွားကို သိမြင်စေတတ်၊ တရားကို ဆောက်တည်စေတတ်၏၊ တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန် ရွှင်လန်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>မိမိကျိုး သူကျိုး ၂-မျိုးလုံး မကျင့်သူ ဟူသည်- အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ မသိစွမ်းနိုင်၊ (လ) အကျင့်ကိုလည်း မကျင့်၊ ကောင်းသော စကားမြွက်ဆိုသံ မရှိ၊ (လ) မရွှင်လန်းစေတတ်၊ ဤသူတည်း။</p> <p>၂-မျိုးလုံး ကျင့်သူ ဟူသည်- အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာ သိစွမ်းနိုင်၏၊ (လ) အကျင့်ကိုလည်း ကျင့်၏၊ ကောင်းသောစကား မြွက်ဆိုသံရှိ၏၊ (လ) ရွှင်လန်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <h3>၈-အတ္တဟိတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ကိုယ်ကျိုးသာ ကျင့်သူ စသော (အထက်ရာဂဝိနယသုတ်လာ) ၄-မျိုးတည်း။ (ပုဂ္ဂလဇ္ဈာသယ ဒေသနာဝိလာသအားဖြင့် ဟောသည်၊ နိဒ္ဒေသမပါ။)</p> <h3>၉-သိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အထက်သုတ်လာ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> မိမိကျိုးသာ ကျင့်သူ ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိကိုယ်တိုင် သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ သူတပါးကို ရှောင်ကြဉ်စေရန် မဆောက်တည်စေ၊ မိမိကိုယ်တိုင် မပေးသည်ကို ယူခြင်း၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်ခြင်း၊ အမှားပြောခြင်း၊ မူးယစ်မေ့လျော့ကြောင်း ဖြစ်သော သေအရက်သောက်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ သူတပါးအား ရှောင်ကြဉ်ရန် မဆောက်တည်စေ၊ ဤသူတည်း။ (သိက္ခာပုဒ် ၅-ပါးနှင့် စပ်၍ ဤသုတ်ဟောသည်။)</p> <p>သူကျိုးသာ ကျင့်သူ ကား- ၅-ပါးမှ မိမိမရှောင်ကြဉ်သော်လည်း သူတပါးအား ရှောင်ကြဉ်ရန် ဆောက်တည်စေသည်၊ ၂-ဘက်ကျိုး မကျင့်သူ၊ ကျင့်သူများအား နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-596 </p><hr> <h3>၁၀-ပေါတလိယသုတ်</h3> <p>ဘုရားထံတော် ချဉ်းကပ်ရောက်လာသော ပေါတလိယပရိဗိုဇ်အား ဘုရားရှင်က ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤလောက၌ အချို့သူသည် သင့်လျော်သော အခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ဆိုတတ်၏၊ သင့်လျော်သော အခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုမူကား မဆိုတတ်။</p> <p>(၂) အချို့သူသည် သင့်လျော်သော အခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကို ဆိုတတ်၏၊ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကိုကား မဆိုတတ်။</p> <p>(၃) အချို့သူသည် သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကိုလည်း မဆိုတတ်၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း မဆိုတတ်။</p> <p>(၄) အချို့သူသည် သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကိုလည်း ဆိုတတ်၏၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း ဆိုတတ်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤ ၄-မျိုးတို့တွင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်သည်ဖြစ်၍ သင်နှစ်သက်သနည်းဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>“သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို မဆိုတတ်၍ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ဂုဏ်ကိုမူလည်း မဆိုတတ်သော (အမှတ်-၃) ပုဂ္ဂိုလ်ကို အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်သည်ဖြစ်၍ အကျွန်ုပ်နှစ်သက်ပါ၏၊ အကြောင်းမှာ လျစ်လျူရှုခြင်းသည် အလွန်ကောင်းမြတ်သောကြောင့်ပါ” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“ပေါတလိယ၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တွင် သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၍ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း ပြောဆိုတတ်သော (အမှတ်-၄) ပုဂ္ဂိုလ်သည် အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်၏၊ အကြောင်းမှာ ထိုထိုအရာ၌ သင့်လျော်သောအခါကို သိခြင်းသည် အလွန်ကောင်းမြတ်သောကြောင့်တည်း” ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-597 <hr> ထိုအခါ ပေါတလိယပရိဗိုဇ်သည် ဘုရားရှင်စကားတော်ကို လိုက်နာဝန်ခံပြီး “အရှင်ဂေါတမ၊ တရားတော်သည် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ်ရှိပါပေ၏၊ ဥပမာသော်ကား မှောက်ထားသည်ကို လှန်၊ ဖုံးထားသည်ကို ဖွင့်သကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ မျက်စိလည်သူအား လမ်းမှန်ကို ပြောကြားသကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ ‘မျက်စိမြင်သူများ အဆင်းမြင်ကြလိမ့်မည်’ ဟု အမှောင်၌ ဆီမီးတန်ဆောင် ဆောင်ပြသကဲ့သို့လည်းကောင်း အရှင်ဂေါတမသည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် တရားတော်ကို ဟောတော်မူ၏” စသည်လျှောက်ထားပြီး သရဏဂုံတည် ဥပါသကာခံယူသွားသည်။ (တံတံကာလံ ဉာတိ အဝဏ္ဏာရဟ အဝဏ္ဏကထနံ၊ ဝဏ္ဏာရဟဿ စ ဝဏ္ဏကထနံ ပဏ္ဍိတာနံ ပကတီတိ ဒဿေတိ၊ ဋ္ဌ။</p> <h3>(၁၁) ၁-ဝလာဟကဝဂ်၊ ၁-ပဌမဝလာဟကသုတ်</h3> <p>သာဝတ္ထိနိဒါန်း။ ရဟန်းတို့၊ မိုး ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုး။<br> ၂။ ရွာသာရွာ၍ မချုံးသောမိုး။<br> ၃။ ချုံးလည်းမချုံး၊ ရွာလည်းမရွာသောမိုး။<br> ၄။ ချုံးလည်းချုံး၊ ရွာလည်းရွာသောမိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ မိုးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ ပြောသာပြော၍ မပြုလုပ်တတ်သူ အချို့တည်း၊ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။<br> ရွာသာရွာ၍ မချုံးသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်– ပြုသာပြုလုပ်တတ်၍ မပြောတတ်သူ အချို့တည်း။ ပြောလည်း မပြောတတ်၊ ပြုလည်း မပြုလုပ်တတ်သူကား ချုံးလည်းမချုံး၊ ရွာလည်းမရွာသော ပုဂ္ဂိုလ်။ အပြောလည်းတတ်၊ အလုပ်လည်း တတ်သူကား ချုံးလည်းချုံး၊ ရွာလည်းရွာသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု မိန့်။</p> <h3>၂-ဒုတိယဝလာဟကသုတ်</h3> <p>မိုး ၄-မျိုးမှာ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုး စသည်တို့တည်း။ ဤအတူ မိုးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ ဝေယျာကရိုဏ်း၊ ဂါထာ၊ ဥဒါန်း၊ ဣတိဝုတ်၊ ဇာတ်၊ အဗ္ဗုတဓမ္မ၊ ဝေဒလ္လဟူသော ဓမ္မကို သင်ကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ ဆင်းရဲကြောင်းတည်း၊ ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်တည်း၊ ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာမသိ၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း၊ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-598 <hr> သုတ်၊ ဂေယျ စသောဓမ္မကို သင်ကြားခြင်းက ချုံးသည်၊ မသင်ကြားလျှင် မချုံးဟု လည်းကောင်း၊ သစ္စာ ၄-ပါးသိလျှင် မိုးရွာ၊ မသိလျှင် မရွာဟု လည်းကောင်း မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။</p> <h3>၃-ကုမ္ဘသုတ်</h3> <p>အိုး ၄-မျိုးမှာ– အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသောအိုး၊ ပြည့်လျက် ဖွင့်ထားသောအိုး၊ အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ဖွင့်ထားသောအိုး၊ ပြည့်လျက် ပိတ်ထားသောအိုးတို့တည်း။ ဤအတူ အိုးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသောပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။ (အိုးနေရာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်သွင်းဆိုရုံသာ။)</p> <p>အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူ၏ ရှေ့သို့တက်ခြင်း၊ နောက်သို့ဆုတ်ခြင်း၊ တူရူကြည့်ခြင်း၊ တစောင်းကြည့်ခြင်း၊ ကွေးဆန့်ခြင်း၊ ဒုကုဋ်သပိတ်သင်္ကန်းကို ဆောင်ခြင်းသည် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်းစသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိ၊ ဤသူတည်း၊ အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသော အိုးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>အချည်းနှီးဖြစ်လျှင် သစ္စာကို မသိ၊ ပြည့်လျှင် သိသည်၊ ပိတ်ထားလျှင် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၍ ဖွင့်ထားလျှင် ကြည်ညိုဖွယ် မရှိဟု မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။</p> <h3>၄-ဥဒကရဟဒသုတ်</h3> <p>ရေအိုင် ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်။<br> ၂။ နက်လျက် တိမ်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်။<br> ၃။ တိမ်လျက် တိမ်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်။<br> ၄။ နက်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်တို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ ရေအိုင်နှင့် တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်စသည်တို့တည်း။</p> <p>တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူ၏ ရှေ့သို့တက်ခြင်း၊ နောက်သို့ ဆုတ်ခြင်း၊ (လ) ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိ၊ ဤသူတည်း၊ တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်နှင့် အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>တိမ်လျှင် သစ္စာကို မသိ၊ နက်လျှင် သိသည်၊ တိမ်ယောင်ရှိလျှင် ကြည်ညိုဖွယ်၊ နက်ယောင်ရှိမှ ကြည်ညိုဖွယ်မရှိသည်ဟု မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-599 </p><hr> <h3>၅-အမ္ဗသုတ်</h3> <p>သရက်သီး ၄-မျိုးမှာ- စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော၊ မှည့်လျက် စိမ်းယောင်ရှိသော၊ စိမ်းလျက် စိမ်းယောင်ရှိသော၊ မှည့်လျက် မှည့်ယောင်ရှိသော သရက်သီးတို့တည်း။ ဤအတူ သရက်သီးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- အချို့သူ၏ ရှေ့သို့တက်ခြင်း၊ (လ) ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း စသည်ဖြင့် သစ္စာကို အမှန်မသိ၊ ဤသူတည်း။ စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော သရက်သီးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>စိမ်းလျှင် သစ္စာကို မသိ၊ မှည့်လျှင် သိသည်၊ စိမ်းယောင်ရှိလျှင် ကြည်ညိုဖွယ်မရှိ၊ မှည့်ယောင်ရှိမှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်ဟု မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီသိအပ်၏။<br> ၆-ဒုတိယ အမ္ဗူပမသုတ်၊ အဋ္ဌကထာ၌ အတူပြ၊ ပါဠိ၌ မထင်။</p> <h3>၇-ပူသိကသုတ်</h3> <p>ကြွက် ၄-မျိုးမှာ-- တွင်းသာ ဖောက်၍ မအောင်းသော ကြွက်၊ အောင်းသာ အောင်း၍ တွင်းမဖောက်သော ကြွက်၊ တွင်းလည်း မဖောက် အောင်းလည်း မအောင်းသော ကြွက်၊ တွင်းလည်း ဖောက် အောင်းလည်းအောင်းသော ကြွက်တို့တည်း။ ဤအတူ ကြွက်နှင့် တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- တွင်းသာ ဖောက်၍ မအောင်းသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>တွင်းသာ ဖောက်၍ မအောင်းသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- အချို့သူသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ (လ) ဝေဒလ္လသော ဓမ္မကို သင်ကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိ၊ ဤသူတည်း၊ တွင်းသာဖောက်၍ မအောင်းသော ကြွက်နှင့် အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>တွင်းဖောက်လျှင် သုတ်စသည်ကို သိ၍ မဖောက်လျှင် မသိ၊ အောင်းလျှင် သစ္စာကိုသိ၍ မအောင်းလျှင် မသိဟုမှတ်သား၍ ကြွင်း ၃-မျိုးကို နည်းမှီသိအပ်၏။</p> <h3>၈-ဗလိဗဒ္ဓသုတ်</h3> <p>နွားလား ၄-မျိုးမှာ- မိမိနွားအုပ်၌သာ ကြမ်းတမ်းလျက် အခြားနွားအုပ်၌ မကြမ်းတမ်းသော၊ အခြားနွားအုပ်၌သာ ကြမ်းတမ်းလျက် မိမိနွားအုပ်၌ မကြမ်းတမ်းသော၊<br> <br>စာမျက်နှာ-600 <hr> မိမိနွားအုပ်၌လည်း ကြမ်းတမ်း၊ အခြားနွားအုပ်၌လည်း ကြမ်းတမ်းသော၊ မိမိနွားအုပ်၌လည်း မကြမ်းတမ်း၊ အခြားနွားအုပ်၌လည်း မကြမ်းတမ်းသော နွားလားတို့တည်း။ ဤအတူ နွားလားနှင့် တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ မိမိအုပ်စု၌သာ ကြမ်းတမ်း၍ အခြားအုပ်စု၌ မကြမ်းတမ်းသော ပုဂ္ဂိုလ်စသည်တည်း။</p> <p>မိမိအုပ်စု၌သာ ကြမ်းတမ်းလျက် အခြားအုပ်စု၌ မကြမ်းတမ်းသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိပရိသတ်ကိုသာ ထိတ်လန့်စေတတ်၏၊ သူတပါး ပရိသတ်ကို မထိတ်လန့်စေတတ်၊ ဤသူတည်း။ ပဌမနွားလားနှင့် အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏၊ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး နည်းမှီ သိအပ်၏။</p> <h3>၉-ရုက္ခသုတ်</h3> <p>သစ်ပင် ၄-မျိုးမှာ- အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော၊ အကာပင်ဖြစ်၍ အနှစ်ပင် အခြံအရံရှိသော၊ အနှစ်ပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော၊ အနှစ်ပင်ဖြစ်၍ အနှစ်ပင် အခြံအရံရှိသော သစ်ပင်တို့တည်း။ ဤအတူ သစ်ပင်နှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- အချို့သူသည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ထိုသူ၏ ပရိသတ်သည်လည်း သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဤသူတည်း။ အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော သစ်ပင်နှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဤကား အကာ။ သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဤကား အနှစ်ဟု ၂-ဘက်လုံး မှတ်သား၍ ကြွင်း ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး နည်းမှီသိအပ်၏။</p> <h3>၁၀-အာသီဝိသသုတ်</h3> <p>မြွေ ၄-မျိုးမှာ- လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ မကြမ်းသော အဆိပ်ရှိသောမြွေ၊ ကြမ်းသော အဆိပ်သာရှိ၍ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်မရှိသောမြွေ၊ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်လည်းရှိ၊ ကြမ်းသော အဆိပ်လည်းရှိသောမြွေ၊ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်လည်းမရှိ၊ ကြမ်းသော အဆိပ်လည်းမရှိသော မြွေတို့တည်း။ ဤအတူ မြွေနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ ကြမ်းသော အဆိပ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-601 <hr> လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ ကြမ်းသော အဆိပ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်... အချို့သူသည် မပြတ်အမျက်ထွက်တတ်၏။ ထိုသူ၏ ယင်းအမျက်သည်ကား ကာလ ရှည်ကြာ မကိန်းအောင်း၊ ဤသူတည်း။ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ ကြမ်းသော အဆိပ်မရှိသော မြွေနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>မပြတ် အမျက်ထွက်တတ်သူကား လျင်စွာတက်သော အဆိပ်ရှိသူဖြစ်၍ မပြတ် အမျက်မထွက်တတ်သူသည် လျင်စွာတက်သော အဆိပ်မရှိသူဖြစ်သည်၊ ကာလရှည်ကြာ မကိန်းအောင်းသော အမျက်ကား ကြမ်းသောအဆိပ်မရှိ၊ ကိန်းအောင်းသောအမျက် သာ ကြမ်းသောအဆိပ်ရှိသည်ဟု မှတ်သား၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး နည်းမှီသိအပ်၏။</p> <h3>(၁၂) ၂-ကေသီဝဂ်၊ ၁-ကေသီသုတ်</h3> <p>ဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုးထိုင်နေသော ကေသီမြင်းဆရာအား ဘုရားရှင်က “သင်သည် မြင်းဆရာဟု ထင်ရှား၏၊ မြင်းရိုင်းကိုသင် အဘယ်သို့ ဆုံးမသနည်း”ဟု မေးရာ “မြင်းရိုင်းကို အနုအားဖြင့်၊ အကြမ်းအားဖြင့်၊ အနုအကြမ်းအားဖြင့်လည်း ဆုံးမပါ၏”ဟု လျှောက်သည်၊ “ယင်း ၃-မျိုးဖြင့် အဆုံးအမမခံလျှင် မြင်းရိုင်းကို အဘယ်သို့ ပြုသနည်း”ဟု မေးရာ “ထိုမြင်းရိုင်းကို သတ်ပစ်ပါသည်၊ အကြောင်းမှာ အကျွန်ုပ်၏ ဆရာအမျိုးအား ဂုဏ်ကျေးဇူးမဲ့ မဖြစ်စေလိုသောကြောင့်ပါ” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ကေသီမြင်းဆရာက ဘုရားရှင်အား “မြတ်စွာဘုရားသည်ကား ဆုံးမထိုက်သူတို့ကို ဆုံးမတတ်သည့် အတုမဲ့ပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်တော်မူပါပေ၏၊ အရှင်ဘုရားသည် ဆုံးမထိုက်သူကို အဘယ်သို့ ဆုံးမပါသနည်း” လျှောက်ရာ “အနု၊ အကြမ်း၊ အနုအကြမ်းအားဖြင့်လည်း ဆုံးမသည်၊ အနုအားဖြင့် ဆုံးမပုံမှာ-ဤကား ကာယသုစရိုက်တည်း၊ ဤကား ကာယသုစရိုက်၏ အကျိုးတည်း၊ (ဝစီ မနော ၂-စုံထိ) ဤကား နတ်၊ ဤကား လူတို့တည်းဟု ဆုံးမ၏။</p> <p>အကြမ်းအားဖြင့် ဆုံးမပုံမှာ-ဤကား ကာယဒုစရိုက်တည်း၊ ဤကား ကာယဒုစရိုက်၏ အကျိုးတည်း၊ (ဝစီ မနော ၂-စုံထိ) ဤကား ငရဲ တိရစ္ဆာန်မျိုး ပြိတ္တာဘုံ တို့တည်း ဟု ဆုံးမ၏၊ အနုအကြမ်းအားဖြင့် ဆုံးမပုံမှာ-ဤကား ကာယသုစရိုက်တည်း၊ ကာယသုစရိုက်၏ အကျိုးတည်း၊ ဤကား ကာယဒုစရိုက်တည်း၊ ကာယဒုစရိုက်အကျိုးတည်း၊ (သု၊ ဒု တလှည့်စီ၊ ဝစီ မနောထိ) ဤကား နတ်လူ တို့တည်း၊ ဤကား ငရဲ တိရစ္ဆာန်မျိုး ပြိတ္တာဘုံတို့တည်းဟု ဆုံးမ၏။ ယင်း ၃-မျိုးဖြင့် အဆုံးအမ မခံလျှင် ထိုသူကို ငါဘုရား သတ်ပစ်၏” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>“မြတ်စွာဘုရားအား သူ့အသက် သတ်ခြင်းသည် မအပ်သည်သာ မဟုတ်ပါလော၊ သို့ပါလျက် မြတ်စွာဘုရားသည် “ထိုသူကို ငါဘုရား သတ်ပစ်၏”ဟု မိန့်တော်မူဘိ၏<br> <br>စာမျက်နှာ-602 <hr> ဟု ကေသီက လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “မှန်၏၊ မြတ်စွာဘုရားအား သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းသည် မအပ်သည်သာတည်း၊ စင်စစ်သော်ကား ထို ၃-မျိုးဖြင့် အဆုံးအမ မခံသူကို ငါဘုရားက လည်းကောင်း၊ ပညာရှိ သီတင်းသုံးဖော်တို့က လည်းကောင်း ပြောဆို ဆုံးမထိုက်သူဟု အသိအမှတ် မပြုကြ၊ ယင်းအသိအမှတ် မပြုကြခြင်းသည်ပင် ငါဘုရား အဆုံးအမတော်၌ သတ်ပစ်လိုက်သည် မည်ပေ၏”ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ကေသီ မြင်းဆရာသည် ဝန်ခံလျှောက်ထားပြီး သရဏဂုံတည်ကာ ဥပါသကာ ခံယူသွားသည်။</p> <p>အနုအားဖြင့် ဆုံးမခြင်းမှာ ထိုမြင်းအား လျောက်ပတ်သော ချီးမြှောက်မှုပြု၊ အစာကောင်းကျွေး၊ ချိုမြိန်သော အဖျော်တိုက်ကာ နူးညံ့စွာ ပြောဆိုဆုံးမခြင်းတည်း။ ပုဆစ်ဒူးဝန်းဖွဲ့၊ ခံတွင်းဖွဲ့ခြင်း စသည်တို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ နှင်တံနှင့်ထိုး၊ ကြိမ်ဖြင့်ရိုက်၊ စကားကြမ်းပြောခြင်းတို့ဖြင့် လည်းကောင်း ဆုံးမက အကြမ်းမည်သည်။</p> <h3>၂-ဂဝသုတ်</h3> <p>မင်းအားထိုက်၊ မင်း၏ အသုံးအဆောင်ဖြစ်၊ မင်း၏ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းဟု ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်သော အာဇာနည်မြင်းကောင်း ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၄-မျိုးမှာ-ဖြောင့်မတ်၊ လျင်မြန်၊ သည်းခံ၊ အကျင့်ကောင်းခြင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ ဖြောင့်မတ်၊ လျင်မြန်၊ သည်းခံ၊ အကျင့်ကောင်းခြင်း ဟူသော တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် အရပ်ဝေးမှဆောင်လာ၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ (လ) သတ္တဝါအပေါင်း ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံးလယ်မြေ ဖြစ်၏ ဟုမိန့်။</p> <h3>၃-ပတောဒသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော အာဇာနည်မြင်းကောင်း ၄-မျိုးမှာ... ဤလောက၌ အာဇာနည်မြင်းကောင်းအချို့သည် နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍ “ငါ့ကို ယနေ့ မြင်းထိန်းသည် အဘယ်ကိစ္စကိုပြုစေလိမ့်မည်နည်း၊ ငါသည် ထိုမြင်းထိန်းအတွက် အဘယ်ကိုပြုရအံ့နည်း” ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသဘောရှိသော အာဇာနည်မြင်းကောင်းအချို့လည်း ရှိတတ်၏၊ ဤကား ပဌမမြင်းတည်း။</p> <p>အာဇာနည်မြင်းကောင်းအချို့သည် နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍ မထိတ်လန့်၊ စင်စစ်သော်ကား အမွေး၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးအပ်သည်ရှိသော် “ယနေ့ ငါ့ကို (လ) ပြုရအံ့နည်း” ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသဘောရှိသော... ဤကား ဒုတိယမြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-603 <hr> အာဇာနည်မြင်းကောင်း အချို့သည် နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍လည်းကောင်း၊ အမွေး၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးသော်လည်းကောင်း မထိတ်လန့်၊ အရေ၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးအပ်သည်ရှိသော် “ယနေ့ ငါ့ကို (လ) ပြုရအံ့နည်း”ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏။ ဤသဘောရှိသော... ဤကား တတိယမြင်းတည်း။</p> <p>အာဇာနည်မြင်းကောင်း အချို့ကား နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍လည်းကောင်း၊ အမွေး၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးသော်လည်းကောင်း၊ အရေ၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးသော်လည်းကောင်း မထိတ်လန့်၊ အရိုးကို နှင်တံဖြင့်ထိုးအပ်သည်ရှိသော် “ယနေ့ ငါ့ကို (လ) ပြုရအံ့နည်း” ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသဘောရှိသော... ဤကား စတုတ္ထမြင်းတည်း။</p> <p>ဤအတူ လောက၌ ထင်ရှားရှိသော အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်း ၄-မျိုးမှာ အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ မိန်းမ ယောက်ျားတဦးဦး ဒုက္ခရောက်သည်၊ သေသည်ဟု ကြားခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကာ အသင့်အားထုတ်ရကား နိဗ္ဗာန်သို့စေလွှတ်အပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နာမကာယဖြင့်လည်း မဖောက်ပြန်၊ မြတ်သောအမှန်တရား နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြု၏၊ ပညာဖြင့်လည်း ထိုးထွင်းမြင်၏၊ ပဌမမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏။</p> <p>အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ (လ) ဒုက္ခရောက်သည် သေသည်ဟု မကြား၊ ကိုယ်တိုင် မြင်ခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကာ (လ) ထိုးထွင်းမြင်၏။ ဒုတိယမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏။</p> <p>အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ (လ) ဒုက္ခရောက်သည် သေသည်ဟုမကြား၊ ကိုယ်တိုင်မမြင်၊ စင်စစ်သော်ကား ထိုသူ၏ ဆွေမျိုးသားချင်းတဦးဦး ဒုက္ခရောက်ခြင်း သေခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ရောက်ကာ (လ) ထိုးထွင်းမြင်၏၊ တတိယမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏။</p> <p>အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ (လ) ဒုက္ခရောက်သည် သေသည်ဟု မကြား၊ ကိုယ်တိုင်လည်း မမြင်၊ ထိုသူ၏ ဆွေမျိုးသားချင်း တဦးဦးလည်း ဒုက္ခမရောက် မသေ၊ စင်စစ်သော်ကား ကိုယ်တိုင်ပင်လျှင် ပြင်းထန်သော သေလောက်သော ဆင်းရဲဝေဒနာတို့ကို တွေ့ထိခံစားရခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကာ (လ) ထိုးထွင်းမြင်၏၊ စတုတ္ထမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၄-နာဂသုတ်</h3> <p>မင်းနှင့်ထိုက်၊ မင်းသုံးဖြစ်၊ မင်း၏ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းဟု ရေတွက်ခြင်းသို့ရောက်သော မင်းစီးဆင်ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၄-မျိုးမှာ မင်းစီးဆင်သည် နာယူတတ်၊ သတ်ဖြတ်တတ်၊ သည်းခံတတ်၊ သွားတတ်ခြင်းဟူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-604 <hr> နာယူတတ်ပုံမှာ- မင်း၏ဆင်သည် ပြုဖူးမပြုဖူး ဆင်ထိန်းခိုင်းသမျှကို ရိုသေလေးစား နှလုံးထား၍ စိတ်ထားထက်သန်စွာ နားထောင် နာယူတတ်ခြင်းတည်း။ သတ်ဖြတ်ပုံမှာ စစ်မြေပြင်ရောက်လျှင် ဆင်ကို၊ ဆင်စီးသူရဲကို၊ မြင်းကို၊ မြင်းစီးသူရဲကို၊ ရထားကို၊ ရထားစီးသူရဲကို၊ ခြေလျင်သူရဲကို သတ်တတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>သည်းခံတတ်ပုံမှာ-စစ်မြေပြင်ရောက်လျှင် လှံဖြင့်ထိုး၊ သန်လျက်ဖြင့်ခုတ်၊ မြားဖြင့်ပစ်၊ ပုဆိန်ဖြင့် ပေါက်ခြင်းတို့ကိုလည်းကောင်း၊ စည်ကြီး၊ တက်စည်၊ ခရုသင်း၊ စည်ပုတ်၊ ပဲ့တင်သံတို့ကိုလည်းကောင်း၊ သည်းခံတတ်ခြင်းတည်း။ သွားတတ်ပုံမှာ-ရောက်ဖူးမရောက်ဖူး ဆင်ထိန်းနှင်ရာသို့ လျင်စွာသွားတတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>ဤအတူ နာယူတတ်ခြင်းစသော အင်္ဂါ ၄-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အရပ်ဝေးမှဆောင်လာ၍ သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ (လ) သတ္တဝါအပေါင်း၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်၏။</p> <p>ရဟန်းနာယူတတ်ပုံမှာ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ဘုရားဟောကြား ဓမ္မဝိနယများကို ရိုသေလေးစား နှလုံးထား၍ စိတ်အားထက်သန်စွာ နားထောင်နာယူတတ်ခြင်းတည်း၊ သတ်ဖြတ်တတ်ပုံမှာ-ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသ ဝိတက်နှင့် အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို သည်းမခံပယ်စွန့် ဖျောက်ဖျက်တတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>သည်းခံတတ်ပုံမှာ-အချမ်းအပူ ဆာလောင်မွတ်သိပ်ခြင်း မှက် ခြင် လေ နေပူ မြွေတို့၏ အတွေ့ကို လည်းကောင်း၊ စကားဆိုးနှင့် ကိုယ်၌ဖြစ်သော သေလောက်သော ဆင်းရဲတို့ကိုလည်းကောင်း သည်းခံတတ်ခြင်းတည်း၊ သွားတတ်ပုံမှာ-ရှည်စွာသော ဤသံသရာခရီးဖြင့် မရောက်ဖူးသေးသော အရပ်ဖြစ်သည့် (သင်္ခါရအားလုံးငြိမ်း ဥပဓိအားလုံးစွန့်၊ တဏှာငြိမ်းရာ) နိဗ္ဗာန်သို့ လျင်စွာ သွားတတ်ခြင်းတည်း။</p> <h3>၅-ဌာနသုတ်</h3> <p>အကြောင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>၁။ မနှစ်သက်ဖွယ်ကို ပြုရန်အကြောင်းသည်ရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကိုပြုလျှင် အကျိုးမဲ့ရန်လည်း ဖြစ်၏။</p> <p>၂။ မနှစ်သက်ဖွယ်ပြုရန် အကြောင်းသည်ရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကို ပြုလျှင် အကျိုးရှိရန်ကားဖြစ်၏။</p> <p>၃။ နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကိုပြုရန် အကြောင်းရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကိုပြုလျှင် အကျိုးမဲ့ရန်ကားဖြစ်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-605 <hr> ၄။ နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကိုပြုရန် အကြောင်းသည် ရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကိုပြုလျှင် အကျိုးရှိရန်လည်းဖြစ်၏။</p> <p>ထို ၄-မျိုးတွင် အမှတ် ၁-အကြောင်းကို နှစ်ခြိုက်ဖွယ် မရှိခြင်း၊ အကျိုးမဲ့ခြင်း၊ ၂-ပါးစုံကြောင့်ပင် မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ အမှတ် ၂-အကြောင်းကို နှစ်ခြိုက်ဖွယ် မရှိခြင်းကြောင့်လည်း မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏၊ အမှတ် ၃-အကြောင်းကို အကျိုးမဲ့ခြင်းကြောင့်လည်း မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏၊ ဤ(၂-၃)အကြောင်းကို ၂-ပါးစုံကြောင့်ပင် မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏။</p> <p>ထို ၄-မျိုးတွင် အမှတ် ၂- အကြောင်းကို ယောက်ျား၏ဉာဏ်စွမ်း လုံ့လအားထုတ်ခြင်းကြောင့် သူမိုက်ကိုလည်းကောင်း၊ ပညာရှိကိုလည်းကောင်း၊ ခွဲခြားသိအပ်၏၊ သူမိုက်သည် “ဤအကြောင်းကား နှစ်ခြိုက်ဖွယ် မရှိသော်လည်း ပြုလျှင် အကျိုးရှိ၏”ဟု မဆင်ခြင်တတ်၍ ထိုအကြောင်းကိုမပြု၊ မပြု၍အကျိုးမဲ့ရန်ဖြစ်၏၊ ပညာရှိသည် ဆင်ခြင်တတ်၍ ပြုခြင်းကြောင့် အကျိုးရှိရန်ဖြစ်၏။</p> <p>အမှတ်(၃)အကြောင်းကို ယောက်ျား၏ဉာဏ်စွမ်း၊ လုံ့လအားထုတ်ခြင်းကြောင့် သူမိုက်ကိုလည်းကောင်း၊ ပညာရှိကိုလည်းကောင်း ခွဲခြားသိအပ်၏။ သူမိုက်သည် “ဤအကြောင်းကား နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ရှိသော်လည်း ပြုလျှင် အကျိုးမဲ့၏”ဟု မဆင်ခြင်တတ်၍ ထိုအကြောင်းကိုပြု၏၊ ပြု၍အကျိုးမဲ့ရန်ဖြစ်၏၊ ပညာရှိသည် ဆင်ခြင်တတ်၍ မပြုခြင်းကြောင့် အကျိုးရှိရန် ဖြစ်၏။</p> <p>ထို ၄-မျိုးတွင် အမှတ်(၄)အကြောင်းကို ၂-ပါးစုံကြောင့်ပင် ပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ အမှတ်(၃)အကြောင်းကို နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကို ပြုရန် ဖြစ်သောကြောင့်လည်း ပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ အမှတ်(၂)အကြောင်းကို ပြုလျှင်အကျိုးရှိရန် ဖြစ်သောကြောင့်လည်းပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ ဤ(နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကို ပြုရန်ပြုလျှင် အကျိုးရှိရန်ဟူသော) ၂-ပါးစုံကြောင့်သာ ပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အလုပ်ခွဲဝေသတ်မှတ်ပုံမှာ တွင်းတူး၊ ငါးဖမ်း၊ တိုက်ဖောက်ခြင်းစသော ဆင်းရဲပင်ပန်းသော အမှုမျိုးကား ၁-အကြောင်းဖြစ်၍ ၂-အကြောင်းမှာ ကောင်းရောင်းကောင်းဝယ်လူများ၏ ပန်းမှိုက်သွန်၊ အင်္ဂတေထောင်း၊ အိမ်မိုး၊ မစင်သိမ်းဆည်းစသော အမှုများတည်း၊ ၃-အကြောင်းမှာ သေသောက်၊ နံ့သာလိမ်း၊ ပန်းပန်စသည်နှင့်တကွ သာယာစွာပြုသော သူ့အသက်သတ်မှုစသည်တည်း။</p> <p>အမှတ် ၄-အကြောင်းမှာ စင်ကြယ်သော အဝတ်ကိုဝတ်၍ ပန်းနံ့သာ စသည်ယူကာ တရားနာသွားခြင်း၊ စေတီဗောဓိပင်ရှိခိုးခြင်း၊ တရားနာ သီလယူခြင်း စသော ဝမ်းသာစွာပြုသော ကောင်းမှုတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-606 </p><hr> <h3>၆-အပ္ပမာဒသုတ်</h3> <p>အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် မမေ့ခြင်းကို ပြုအပ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- ကာယဒုစရိုက်ကို ပယ်စွန့်ကြ၊ ကာယသုစရိုက်ကို ပွားများကြ၊ ထိုကာယသုစရိုက်ကို ပွားခြင်း၌လည်း မမေ့လျော့ကြကုန်လင့်၊ (ဝစီ ဒု၊ သု၊ မနောဒု သုစရိုက်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ၊ သမ္မာသမ္မာဒိဋ္ဌိနည်းတူ။) အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် ကာယဒုစရိုက်ကို ပယ်စွန့်၏၊ ကာယသုစရိုက်ကို ပွား၏၊ (ဝစီ ဒု၊ သုစသည်နည်းတူ၊) ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် တမလွန်ဘဝ၌ ဖြစ်သော သေခြင်းမှ မကြောက်ဟု မိန့်။</p> <p>တမလွန်ဘဝ၌ ဖြစ်သော သေခြင်း မကြောက်- ဒေသနာမျှသာတည်း။ ရဟန္တာသည် ယခုမျက်မှောက် သေခြင်းကို မကြောက်ပါ၊ ဤအဓိပ္ပာယ်ကိုသာ ယူလေ၊ ဆရာအချို့ကား သမ္မာဒိဋ္ဌိကို ပွား၏ဟု မိန့်ခြင်းကြောင့် သောတာပန် အစ အရိယာအားလုံး ယူရမည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၇-အာရက္ခသုတ်</h3> <p>အရာ ၄-မျိုးတို့၌ မိမိစီးပွား လိုလားသူသည် မမေ့လျော့မှု သတိဟူသော စိတ်၏ အစောင့်ကို ပြုအပ်၏။ ၄-မျိုးမှာ – တပ်မက်ကြောင်းတရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် မတပ်မက်စေလင့်ဟု လည်းကောင်း၊ အမျက်ထွက်ကြောင်း တရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် အမျက်မထွက်စေလင့်ဟု လည်းကောင်း၊ တွေဝေကြောင်းတရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် မတွေဝေစေလင့်ဟု လည်းကောင်း၊ မာန်ယစ်ကြောင်းတရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် မာန်မယစ်ပါစေလင့်ဟု လည်းကောင်း မိမိစီးပွားလိုလားသူသည် မမေ့လျော့မှု သတိဟူသော စိတ်၏ အစောင့်ကို ပြုအပ်၏။</p> <p>အကြင်အရာ၌ ရဟန်း၏ စိတ်သည် တပ်မက်ခြင်း ကင်းပြီးသောကြောင့် တပ်မက်မှုတို့၌ မတပ်မက်၊ အမျက်ကင်းပြီး တွေဝေမှုကင်းပြီး မာန်ကင်းပြီးသောကြောင့် အမျက်ထွက်ဖွယ် တွေဝေဖွယ် မာန်ယစ်ဖွယ်တို့၌ အမျက်မထွက်၊ မတွေဝေ မာန်မယစ်၊ ထိုအခါ၌ ထိုရဟန္တာသည် ကိုယ်မခက်ထန် မတုန်လှုပ်၊ မချောက်ချား ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ မရောက်၊ အခြားရဟန်းတို့၏ စကားကြောင့်လည်း အယူတပါး မလိုက်တော့ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-သံဝေဇနိယသုတ်</h3> <p>သဒ္ဓါရှိသော အမျိုးကောင်းသား ရှုသင့်သည့် သံဝေဂ ဖြစ်စေတတ်သော အရပ် ၄-မျိုးမှာ ဤအရပ်၌ ဘုရားရှင် ဖွားမြင်၏ဟု လည်းကောင်း၊ ဤအရပ်၌ဘုရားရှင်သည် အတုမရှိသော ( အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်) သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိ၏ဟု လည်းကောင်း၊ ဤအရပ်၌ ဘုရားရှင်သည် အတုမရှိသော ဓမ္မစကြာတရားကို ဟောတော်မူ၏ဟု လည်းကောင်း၊ ဤအရပ်၌ ဘုရားရှင်သည် (ဝိပါက် နာမက္ခန္ဓာ ကမ္မဇရုပ်) အကြွင်းမရှိသော နိဗ္ဗာနဓာတ်ဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူ၏ဟု လည်းကောင်း သဒ္ဓါရှိသော အမျိုးကောင်းသား ရှုသင့်သည် သံဝေဂဉာဏ် ဖြစ်စေတတ်သော အရပ်တို့တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-607 </p><hr> <h3>၉–၁၀၊ ပဌမ ဒုတိယ ဘယသုတ်</h3> <p>ပဌမဘေး ၄ မျိုးမှာ-ပဋိသန္ဓေတည်နေခြင်း၊ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်းကို စွဲ၍ ဖြစ်သော ဘေးတို့တည်း။ ဒုတိယဘေး ၄-မျိုးမှာ...မီး ရေ မင်း ခိုးသူဘေးတို့တည်း။</p> <h3>(၁၃) ၃-ဘယဝဂ်၊ ၁- အတ္တာနုဝါဒသုတ်</h3> <p>ဘေး ၄-မျိုးတို့မှာ- အတ္တာနုဝါဒ၊ ပရာနုဝါဒ၊ ဒဏ္ဍ၊ ဒုဂ္ဂတိဘေးတို့တည်း။</p> <p>အတ္တာနုဝါဒ ဘေးဟူသည်... ဤလောက၌ အချို့သူသည် “ငါသည်ပင် ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုကိုပြုငြားအံ့၊ အဘယ့်ကြောင့် ငါ့ကို ငါ့သီလအားဖြင့် မစွပ်စွဲပဲရှိအံ့နည်း” ဟု ဆင်ခြင်၏၊ ထိုသူသည် မိမိကိုယ် မိမိစွပ်စွဲမည့် ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် ပြစ်မှု ၃-ခု ကိုပယ်၍ ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပွား၏၊ စင်ကြယ်သော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ပရာနုဝါဒ ဘေးဟူသည်... အချို့သူသည် “ပြစ်မှု ၃-ခုကို ပြုငြားအံ့၊ အဘယ်ကြောင့် ငါ့ကို သူတပါးတို့ သီလအားဖြင့် မစွပ်စွဲပဲ ရှိအံ့နည်း”ဟုဆင်ခြင်၏။ ထိုသူသည် သူတပါးတို့ စွပ်စွဲမည့် ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် ပြစ်မှု ၃-ခုပယ်၍ (လ) ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ဒဏ္ဍဘေးဟူသည် - အချို့သူသည် ပြစ်မှု ပြုလေ့ရှိသော ခိုးသူကို မင်းများဖမ်း၍ ညှဉ်းပန်းပုံအမျိုးမျိုးကို တွေ့မြင်၏၊ နှင်တံ၊ ကြိမ်လုံး တုတ်တိုတိုတို့ဖြင့် ရိုက်နှက်သည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ လက် ခြေ ၂-မျိုးစုံနှင့် နား နှာခေါင်း ၂-မျိုးစုံ ဖြတ်သည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ ပအုံးရည်အိုးခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ခရုသင်းဦးပြည်းခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ရာဟုခံတွင်းခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ မီးပန်းကုန်းခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ လက်ဆီမီးခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ပြိန်းရွက်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ လျော်တေအဝတ်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ဧဏီသားပြေးမြှိုက်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု ပြုသည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ ငါးမျှားချိတ်ဖြင့် အသားလွှာခြင်း၊ ကျပ်ပြားလောက်အသားကို ဖြတ်ခြင်း၊ အသားကို လှန်း၍ဆားငန်လောင်ခြင်း ပြုသည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ တံခါးကျင်လှည့်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ကောက်ရိုးဟုံးခေါ်ညှဉ်းပန်းမှု ပြုသည်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဆီပူဖြင့် သွန်းလောင်းသည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ ခွေးစားစေသည်၊ အသက်ရှင်စဉ် သံကျင်ဖြင့်လျှိုသည်၊ သန်လျက်ဖြင့် ဦးခေါင်းကို ဖြတ်သည်တို့ကိုလည်းကောင်း မြင်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-608 <hr> ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “အကြင်သို့သော ပြစ်မှုယုတ်များကြောင့် ပြစ်မှုပြုလေ့ရှိသော ခိုးသူကို မင်းများဖမ်း၍ နှင်တံတို့ဖြင့် ရိုက်နှက်ခြင်းစသော ညှဉ်းပန်းမှု အမျိုးမျိုးကို ပြုစေကုန်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုသူသည် ဒဏ်ခံရမည့်ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် သူတပါးဥစ္စာထုပ်ကို မလုယက်၊ ပြစ်မှု ၃-ခုကိုပယ်၍ (လ) ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ဒုဂ္ဂတိဘေး ဟူသည်-“တမလွန် ဘဝ၌ ပြစ်မှု ၃-ခု၏ အကျိုးသည် ယုတ်ညံ့၏။ ပြစ်မှု ၃-ခု ငါပြုလျှင် ခန္ဓာပျက်စီး၍ သေပြီးနောက် ချမ်းသာကင်းသော ငရဲ၌ အဘယ့်ကြောင့် မဖြစ်ပဲရှိပါအံ့နည်း”ဟု ဆင်ခြင်ကာ အပါယ်လားရမည့် ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် ပြစ်မှု ၃-ခုကိုပယ်၍ (လ) ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ဘေးမှကြောက်လျှင် အကျိုး-အတ္တာနုဝါဒဘေးကို ဆင်ခြင်လျှင် မိမိသန္တာန်၌ ဟိရိဖြစ်ကာ ဒွါရ ၃-ပါးလုံးလုံခြုံ စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလဖြစ်တော့သည်။ ထိုသီလ၌တည် ဝိပဿနာပွား အရဟတ္တဖိုလ်ရသည်၊ ပရာနုဝါဒဘေးဆင်ခြင်လျှင် မိမိသန္တာန်၌ ဩတ္တပ္ပဖြစ်ကာ ဒွါရ ၃-ပါးလုံခြုံ သီလဖြစ်၊ ဝိပဿနာပွား ရဟန္တာ ဖြစ်သည်၊ ဒုဂ္ဂတိဘေးကို ဆင်ခြင်လျှင်လည်း မိမိသန္တာန်၌ ဟိရိဖြစ်ကာ ဒွါရ ၃-ပါးလုံးလုံခြုံသည်ကစ ရဟန္တာထိ ဖြစ်သည်။</p> <h3>၂-ဦမိဘယသုတ်</h3> <p>ရေသို့ဆင်းသူအား မချွတ်တွေ့ကြုံရမည့်ဘေး ၄-မျိုးမှာ-လှိုင်းတံပိုး၊ မိကျောင်း၊ ဝဲ၊ လင်းပိုင်ဘေးတို့တည်း။ ဤအတူ ဤဓမ္မဝိနယ သာသနာတော်၌ လူဘဝမှ ရဟန်းပြုသူ အမျိုးကောင်းသား အချို့အား မချွတ်တွေ့ကြုံမည့်ဘေး ၄-မျိုးမှာ လှိုင်းတံပိုးဘေး စသည်တို့တည်း။</p> <p>လှိုင်းတံပိုးဘေးဟူသည် ဤလောက၌ အမျိုးကောင်းသား အချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုသေ ပူဆွေး ငိုကြွေး ကိုယ်စိတ် ဆင်းရဲပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်းတို့သို့ သက်ဝင်ရ၏။ ဆင်းရဲသို့ သက်ဝင်ရ၏။ ဆင်းရဲသည် နှိပ်စက်အပ်၏၊ ချမ်းသာမဖက် သက်သက်သော ဒုက္ခအစု၏အဆုံးကို ပြုနိုင်ကောင်းတန်ရာ၏”ဟု နှလုံးပြု၍ သဒ္ဓါတရားဖြင့် လူ့ဘဝမှ ရဟန်းပြု၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသစ်ကို သီတင်းသုံးဖော်များက “သင်သည် ဤသို့ ရှေ့တက်ရမည်၊ ဤသို့ နောက်ဆုတ်၊ ကြည့်၊ တစောင်းကြည့်၊ ကွေးရ ဆန့်ရမည်၊ သို့ သပိတ်နှင့် သင်္ကန်းကို ဆောင်ရမည်”ဟု သွန်သင်ဆုံးမကုန်၏၊ ထိုရဟန်းသစ်အား “ရှေးလူဖြစ်စဉ်က သူတပါးတို့ကို ငါတို့သွန်သင်ဆုံးမခဲ့ကုန်၏။ ဤရဟန်းများကား ငါတို့၏ သားမြေးလောက်ရှိကုန်လျက် သွန်သင်ဆုံးမထိုက်၏ဟု မှတ်ထင်ကုန်ဘိ၏”ဟု အကြံဖြစ်ကာ<br> <br>စာမျက်နှာ-609 <hr> အမျက်ထွက် စိတ်မချမ်းမြေ့ ဖြစ်ကာ သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းသစ်ကို လှိုင်းတံပိုးဘေးကြောက်သဖြင့် သိက္ခာချလူထွက်သော ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ လှိုင်းတံပိုးဘေးဟူသော အမည်သည် အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်း ဥပါယာသ၏ အမည်တည်း၊ ဤကား လှိုင်းတံပိုးဘေးတည်း။</p> <p>မိကျောင်းဘေးဟူသည် ဤလောက၌ အမျိုးကောင်းသား အချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း(လ)ရဟန်းပြု၏၊ ထိုရဟန်းသစ်ကို သီတင်းသုံးဖော်များက “သင်သည် ဤသည်ကိုခဲရမည်၊ ဤသည်ကိုမခဲရ၊ စားရမည်၊ မစားရ၊ လျက်ရမည်၊ မလျက်ရ၊ သောက်ရမည်၊ မသောက်ရ၊ သင်သည် အပ်သည်ကိုသာ ခဲရမည်၊ မအပ်သည်ကို မခဲရ၊ စားရမည်၊ မစားရ၊ လျက်ရမည်၊ မလျက်ရ၊ သောက်ရမည်၊ မသောက်ရ။ သင်သည် နံနက်ခါ၌သာ ခဲရမည်၊ မွန်းလွဲအခါ၌ မခဲရ၊ စားရမည်၊ မစားရ၊ လျက်ရမည်၊ မလျက်ရ၊ သောက်ရမည်၊ မသောက်ရ”ဟု သွန်သင်ဆုံးမကုန်၏။ ထိုရဟန်းသစ်အား “ရှေးလူဖြစ်စဉ်က ငါတို့သည် အလိုရှိသည်တို့ကိုသာ ခဲ စား လျက် သောက်ကုန်၏၊ အလိုမရှိသည်ကို မခဲ မစား မလျက် မသောက်ကုန်၊ အပ် မအပ် ၂-မျိုးလုံးကို ခဲစားလျက် သောက်ကုန်၏၊ နံနက် မွန်းလွဲအချိန် မရွေး ခဲ စား လျက် သောက်ကုန်၏၊ သဒ္ဓါရှိသည့် ဒါယကာတို့သည် အချိန်မရွေး မွန်မြတ်သောခဲဖွယ် စားဖွယ်များကို ငါတို့အားပေးလှူကုန်၏၊ ထိုသို့လှူရာ၌သော်လည်းဤရဟန်းများသည် ငါတို့ခံတွင်းကို ပိတ်ကြယောင်တကား”ဟု အကြံဖြစ်ကာ အမျက်ထွက် စိတ် မချမ်းမြေ့ဖြစ်ကာ သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းသစ်ကို မိကျောင်းဘေး ကြောက်သဖြင့် သိက္ခာချ လူထွက်သောရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ မိကျောင်းဘေးဟူသော အမည်သည် ဝမ်းစာရှာမှီးခြင်း၏ အမည်တည်း၊ ဤကား မိကျောင်းဘေးတည်း။</p> <p>ဝဲဘေးဟူသည် အမျိုးကောင်းသားအချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း (လ) ရဟန်းပြု၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် နံနက်အချိန်၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ်မစောင့်စည်းပဲ သတိလက်လွတ် ဣန္ဒြေ ချွတ်လျက် ဆွမ်းခံဝင်၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် ထိုရွာနိဂုံး၌ ကာမဂုဏ် ၅-ပါးတို့ဖြင့် ကံလုံပြည့်စုံစွာ မွေ့လျော်သော သူကြွယ် သူကြွယ်သားများကို မြင်၍ “ငါတို့သည် ရှေးလူဖြစ်စဉ်က အလားတူ မွေ့လျော်ရကုန်၏၊ ငါ၏ အိမ်၌ စည်းစိမ်များ ရှိကုန်၏၊ စည်းစိမ်ခံစား၍ ကောင်းမှုပြုရန် စွမ်းနိုင်၏၊ ငါသည် လူထွက်ပြီး စည်းစိမ်စံစား၍ ကောင်းမှုပြုရပါမူ ကောင်းပေလိမ့်မည်” ဟု အကြံဖြစ်ကာ သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းကို ဝဲဘေးကို ကြောက်သောကြောင့် သိက္ခာချ လူထွက်သောရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ ဝဲဘေးဟူသော ဤအမည်သည် ကာမဂုဏ် ၅-ပါးတို့၏ အမည်တည်း၊ ဤကား ဝဲဘေးတည်း။</p> <p>လင်းပိုင်ဘေးဟူသည် အမျိုးကောင်းသား အချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း (လ)ရဟန်းပြု၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် နံနက်အချိန်၌ (လ) ဆွမ်းခံဝင်၏၊ ထို<br> <br>စာမျက်နှာ-610 <hr> ရဟန်းသစ်သည် ထိုရွာနိဂုံး၌ မလုံမခြုံဝတ်ဆင်သော မာတုဂါမကိုမြင်၍ ရာဂဖျက်ဆီးသောစိတ်ဖြင့် သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းကို လင်းပိုင်ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် လူထွက်သောရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ လင်းပိုင်ဘေးဟူသော ဤအမည်သည် မာတုဂါမ၏အမည်တည်း၊ ဤကား လင်းပိုင်ဘေးတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-ပဌမ နာနာကရဏသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ပဌမဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ ထိုဈာန်ဖြင့်လည်း နှစ်သက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ထိုဈာန်၌တည်၊ ထိုဈာန်ကို နှလုံးသွင်း၊ ထိုဈာန်ဖြင့် အကြိမ်များစွာနေပြီး ဈာန်မလျှောပဲ သေသော် ပဌမဈာန်ဘုံဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုပဌမဈာန်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား အသင်္ချေယျ တကပ်တည်း။ ထိုပဌမဈာန်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် အသက်အတိုင်းတည်ပြီး ငရဲ တိရစ္ဆာန်မျိုး ပြိတ္တာဘုံ တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား အသက်အတိုင်းတည်ပြီး ထိုဗြဟ္မာဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ ပဋိသန္ဓေ ရှိခြင်း မရှိခြင်းသည်ပင် ပုထုဇဉ်နှင့် အရိယာသာဝက အထူးတည်း၊ ဤသည်ပင် လွန်ကဲသောအမူအရာ ကွဲလွဲခြင်းတည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ဒုတိယဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ)သေသော် အာဘဿရာ ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုအာဘဿရာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၂-ကပ်တို့တည်း၊ ထိုအာဘဿရာဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား(လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ(လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။</p> <p>အချို့သူသည် တတိယဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေသော် သုဘကိဏှာ ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုသုဘကိဏှာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၄-ကပ်တို့တည်း၊ ထိုသုဘကိဏှာဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ (လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။</p> <p>အချို့သူသည် စတုတ္ထဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေသော် ဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၅၀၀-တို့တည်း၊ ထိုဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည်(လ)တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏။ ဤဂတိ (လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-611 <hr> အသင်္ချေယျတကပ်သက်တမ်း ပဌမဈာန် ၃-မျိုးရှိရာ ယုတ်သော ပဌမဈာန်ဖြင့် ဖြစ်သော ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာဗြဟ္မာများ အသင်္ချေယျကပ် ၃-ဖို့တဖို့၊ အလတ်ဖြင့် ဖြစ်သော ဗြဟ္မပုရောဟိတာ ဗြဟ္မာများ အသင်္ချေယျကပ် ထက်ဝက်၊ အမြတ်ဖြင့်ဖြစ်သော မဟာဗြဟ္မာများ အသင်္ချေယျတကပ်လုံးဟု သက်တမ်းရှိ၏။</p> <p>ငရဲစသည်သို့ရောက်-ငရဲစသည်သို့ ရောက်နိုင်သောကံ မပယ်ရသေးသောကြောင့် တဆင့်စီရောက်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ ငရဲသို့ တိုက်ရိုက်ကား မကျပါ။</p> <p>ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု-အရိယာများ အောက်ဘုံမဆင်းတော့ပါ၊ ထိုဘုံ၌ လည်းကောင်း၊ အတက် ဒုတိယ တတိယဈာန် ဗြဟ္မာ့ဘုံ စသည်တို့၌ လည်းကောင်း ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုပါသည်၊ ပုထုဇဉ်ကား ငရဲစသည် သွားနိုင်၏၊ ဤကား အထူးတည်း။</p> <p>မဟာကပ် ၂-ကပ်သက်တမ်း-ယုတ်သော ဒုတိယဈာန်ဖြင့်ဖြစ်သော ပရိတ္တာဘာ ဗြဟ္မာများ ၂-ကပ်၊ အလတ်ဖြင့်ဖြစ်သော အပ္ပမာဏာဘာ ဗြဟ္မာများ ၄-ကပ်၊ အမြတ်ဖြင့်ဖြစ်သော အာဘဿရာ ဗြဟ္မာများ ၈-ကပ်ရှည်သည်။</p> <p>မဟာကပ် ၄-ကပ်-- ၁-ကပ် ၂-ကပ် ဟူသော အောက်စကားကိုယူ၍ အနက်သိရမည်၊ ကပ်ဟူသည် မြှောက်အပ်သောကပ်၏ ဝါ၊ တည်ကိန်းဂဏန်း၏ အမည်လည်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ရှေးဦး ၁-ကပ်သည် ၂-ကိုမြှောက်၊ တခါမြှောက် ၂၊ နောက်တခါမြှောက် ၂၊ ပေါင်း ၄-ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ၂-ခုဖြင့် မြှောက်အပ်သော မဟာကပ် ၄-ကပ် တို့တည်းဟု မှတ်။</p> <p>ဘုံသက်အမှန်မှာ ၂-ခုဖြင့် ၄-ကို တကြိမ်မြှောက်၊ ၂x၄-လီ ၈-ရ၏၊ ၂-ခု ဖြင့် ၈-ကို ဒုတိယအကြိမ်မြှောက်၊ ၁၆-ရ၏၊ ၂-ခုဖြင့် ၁၆-ကို တတိယအကြိမ် မြှောက် ၃၂-ရ၏၊ ၂-ခုဖြင့် ၃၂-ကို စတုတ္ထအကြိမ်မြှောက်၊ ၆၄-ရ၏၊ ဤ ၆၄-ကမ္ဘာကား မြတ်သော သုဘကိဏှာ ဗြဟ္မာ၊ ၃၂-ကမ္ဘာကား လတ်သော အပ္ပမာဏာ သုဘာဗြဟ္မာ၊ ၁၆-ကမ္ဘာကား ယုတ်သော ပရိတ္တာသုဘာ ဗြဟ္မာတို့၏သက်တမ်းတည်း။ မဟာကပ် ၅၀၀-သက်တမ်း မြတ်သောဈာန်နှင့် စပ်၍ ဆိုသည်၊ ပဌမဈာန်ဘုံ စသည်တို့၌ကဲ့သို့ ၃-ခုံမရှိသောကြောင့်လည်း ဤသို့ မိန့်သည်။</p> <h3>၄-ဒုတိယနာနာကရဏသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ပဌမဈာန်ကို ရကာ ထိုဈာန်ဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသောအားဖြင့် ဆင်းရဲသော ရောဂါနှင့်တူသော အိုင်းအမာနှင့်တူသော ငြောင့်နှင့်တူသော<br> <br>စာမျက်နှာ-612 <hr> ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သော အနာနှင့် တူသော သူစိမ်းပြင်ပနှင့် တူသော ပျက်စီးစေတတ်သော သတ္တဇီဝမှ ဆိတ်သုဉ်းသော အတ္တမဟုတ်သော အားဖြင့် ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏၊ ထိုသူသည် ကိုယ်ခန္ဓာ ပျက်စီးသေပြီးနောက် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင် ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ဤသုဒ္ဓါဝါသဘုံ၌ ဖြစ်ရခြင်းသည် ပုထုဇဉ်တို့နှင့် မဆက်ဆံ။</p> <p>အချို့သူသည် ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်ကို ရကာ ထိုဈာန်ဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသော အားဖြင့် (လ)ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏၊ ထိုသူ သေပြီးနောက် (လ)မဆက်ဆံ၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အိုင်းအမာ အတွင်း၌ ဖျက်ဆီးတတ်၏၊ မစီရင်အပ်၍ သူစိမ်းပြင်ပ မည်သည် အလိုမလိုက်၍ အတ္တမဟုတ်၊ အမြဲမရှိ၊ ပျက်စီးတတ် ဟူသော ဤ ၂-ပုဒ်ဖြင့် အနိစ္စလက္ခဏာ၊ သတ္တဇီဝမှ ကင်းဆိတ် အတ္တမဟုတ်၊ ဤ ၂-ပုဒ်ဖြင့် အနတ္တလက္ခဏာ၊ ကြွင်းပုဒ်များဖြင့် ဒုက္ခလက္ခဏာကို ဟောသည်ဟု မှတ်။</p> <h3>၅ - ပဌမမေတ္တာသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် တခုသော အရပ်ကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထို့အတူ ၂-ခုမြောက် ၃-ခုမြောက် ၄-ခုမြောက်သော အရပ်ကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ဤနည်းအားဖြင့် အထက်အောက် ဖီလာအရပ်အားလုံး သတ္တဝါအားလုံးတို့၌ မိမိနှင့်အတူ ပြု၍ သတ္တဝါအားလုံး ပါဝင်သော သတ္တလောကကို ပြန့်ပြော မြင့်မြတ် အပိုင်းအခြား မရှိ ရန်မရှိ ကြောင့်ကြမရှိသော မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုမေတ္တာဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ (လ) သေသော် ပဌမဈာန်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုပဌမဈာန်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား အသင်္ချေယျကပ် တကပ်တည်း။ ထိုပဌမဈာန်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ(လ)ကွဲလွဲခြင်းတည်း။(ပဌမဈာန်နှင့် စပ်၍ မေတ္တာကိုပြသည်။)</p> <p>အချို့သူသည် ကရုဏာ မုဒိတာ ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် တခုသော အရပ်ကို (လ)ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုဥပေက္ခာဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ (လ) သေသော် အာဘဿရာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ယင်းဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၂-ကပ်တို့တည်း။ (လ)သေသော် သုဘကိဏှာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏၊ (လ) သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၄-ကပ်တို့တည်း၊ သေသော် ဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ (လ)<br> <br>စာမျက်နှာ-613 <hr> သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၅၀၀-တို့တည်း။ ထိုဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ)ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ (လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။ (ဒုတိယဈာန် စသည်နှင့် စပ်၍ ကရုဏာ စသည် ၃-ပါးကို ပြသည်။)</p> <h3>၆-ဒုတိယမေတ္တာသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အချို့သူသည် မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် တခုသော အရပ်ကို (လ) မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသော အားဖြင့် (လ)ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏၊ သေပြီးနောက် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင် အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ဤသုဒ္ဓါဝါသဘုံ၌ ဖြစ်ရခြင်းသည် ပုထုဇဉ်တို့နှင့် မဆက်ဆံ။</p> <p>အချို့သူသည် ကရုဏာ မုဒိတာ ဥပေက္ခာ (လ)ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသော အားဖြင့် (လ)ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏။ သေပြီးနောက် (လ)မဆက်ဆံ၊ ဤ ၄-မျိုး တို့တည်း။ (အမှတ် ၄-သုတ်နှင့် တူသည်။)</p> <h3>၇-တထာဂတအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ထင်ရှားပွင့်လာခြင်းကြောင့် ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာသော အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ-ဘုရားလောင်း တုသိတာနတ်ပြည်မှ စုတေ၍ သတိပညာရှိသည်ဖြစ်၍ မယ်တော်ဝမ်းသို့ သက်သောအခါ နတ်လောက လူလောက၌ မနှိုင်းယှဉ်အောင် ကြီးကျယ်သော အလင်းရောင်သည် နတ်များအာနုဘော်ကို ကျော်၍ ဖြစ်လာ၏၊ ဟင်းလင်းဖြစ် ထောက်တည်ရာမရှိ မိုက်မှောင်ကုန်သော အကြင် လောကန္တရိုက်ငရဲတို့သည် ရှိကုန်၏၊ ယင်းငရဲတို့၌ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးကုန်သော ဤ လ နေများသော်လည်း မထွန်းလင်းစွမ်းနိုင်ကြ၊ ထိုငရဲတို့၌လည်း မနှိုင်းယှဉ်အောင် ကြီးကျယ်သောအလင်းရောင်သည် နတ်များအာနုဘော်ကို ကျော်၍ ဖြစ်လာ၏။ ထိုငရဲသားသတ္တဝါများလည်း “အချင်းတို့၊ ဤငရဲကျကြသော တပါးသော သတ္တဝါများလည်း ရှိကြပါသေးတကား”ဟု ထိုအလင်းရောင်ဖြင့် အချင်းချင်း သိမြင်ကြ၏၊ ဤသဘောတရား ထင်ရှားဖြစ်လာ၏။</p> <p>ဘုရားလောင်းသည် သတိပညာရှိသည်ဖြစ်၍ မယ်တော်ဝမ်းမှ ဖွားမြင်သောအခါ လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရားသည် အတုမရှိသော သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ် (အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ်)ကို ထိုးထွင်း၍ သိတော်မူသော အခါ၌လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာ<br> <br>စာမျက်နှာ-614 <hr> ဘုရားသည် အတုမရှိသော တရားစကြာကိုလည်စေသော အခါ၌လည်းကောင်း နတ်လောက လူ့လောက၌ အလားတူဖြစ်သည်သာတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>မယ်တော်ဝမ်းသို့သက် သက်ဆဲ ခဏမဟုတ်၊ သက်ပြီးမှ အံ့ဖွယ်ဖြစ်သည်၊ နတ်ဝတ် ၁၂-ယူဇနာ၊ နတ်ကိုယ် ၁၂-ယူဇနာ၊ ဗိမာန် ၁၂-ယူဇနာ အရောင်တောက်သည်၊ ၎င်း ၃၆-ယူဇနာကား နတ်များအာနုဘော်မည်သည်၊ ထိုကိုကျော်သည်။</p> <p>လောကန္တရိုက်ငရဲ စကြဝဠာ ၃-ခု၊ ၃-ခုအကြား ယင်း ငရဲတခု တခုရှိသည်၊ အချင်းချင်းထိထားသော လှည်းဘီးဝိုင်း ၃-ခု ခွက် ၃-ခုတို့၏ အလယ်၌ ဖြစ်သော အရပ်ကဲ့သို့တည်း၊ ယင်းငရဲပမာဏ ယူဇနာရှစ်ထောင်ရှိသည်။</p> <p>တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးပုံ လနေများ တပြိုင်နက် ၃-ကျွန်း လင်းနိုင်ခြင်းကား တန်ခိုးကြီးခြင်းမည်၍ အရပ်တခု တခု၌ ယူဇနာ ၉သိန်း အမှောင်ဖျောက်၍ အလင်းရောက်နိုင်ခြင်းကား အာနုဘော်ကြီးခြင်းမည်သည်၊ ယင်း လ နေများကား စကြဝဠာတောင် အလယ်ဖြင့် သွားကြရာ တောင်ကိုကျော်မှ တောင်ကြားမှာ လောကန္တရိုက်ငရဲ ရှိခြင်းကြောင့် လ နေရောင် မရောက်။</p> <p>လောကန္တရိုက် ငရဲသားများ မိဘ တရားရှိသော ရဟန်း ပုဏ္ဏားများ အပေါ် ကြမ်းတမ်းကြီးလေးသော ပြစ်မှုပြုသူများနှင့်နေ့စဉ် သူ့အသက်သတ်စသော ရက်စက်မှု ပြုသူများ ယင်းငရဲရောက်ကြရသည်၊ သီဟိုဠ်ကျွန်း အဘယခိုးသူ နာဂခိုးသူတို့ ကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ထိုငရဲသား အတ္တဘော ၃-ဂါဝုတ်ရှိ၍ လင်းနို့များလို စကြဝဠာတောင်၌ လက်သည်း ခြေသည်းရှည်တို့ဖြင့် ကုတ်ကပ်နေကြသည်၊ ရွေ့လျား၍ အချင်းချင်း ထိမိ တိုးမိကြ၊ အစာထင်ပြီးဖမ်းကြ၊ လိမ့်ကျပြီး လောကကို ခံသောအောက်ရေ၌ကျကြသည်။ လေတိုက်လျှင်လည်း သစ်မည်စည်သီးလို ကြွေကျ၊ ရေသို့ရောက်သည်။ ရေရောက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ဆားငန်ရေ၌ မုန့်ညက်စိုင်ကဲ့သို့ ကျေမှုပျက်စီးကြသည်။</p> <p>တပါးသူများလည်း ရှိကြသေး ... ထိုမြင်ချိန်ကား ယာဂုတကျိုက်သောက်မှမကြာပါ၊ အိပ်ရာမှနိုး၍ အာရုံထင်ရုံမျှလောက်သာ ကြာသည်၊ ဒီဃဘာဏကထေရ်တို့ကား လက်ဖျစ်တတွက်မျှ၊ လျှပ်စစ်တပြက်မျှသာတည်း၊ ဘာရောင်ပါလိမ့်ဟု ပြောဆိုစဉ် ကွယ်ပျောက်သည်ဟု မိန့်ကြသည်။</p> <h3>၈-ဒုတိယ တထာဂတအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ထင်ရှားပွင့်လာခြင်းကြောင့် ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်လာသော အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ-သတ္တဝါအပေါင်းသည် ကာမဂုဏ် ၅-ပါး<br> <br>စာမျက်နှာ-615 <hr> ဟူသော ကပ်ငြိဖွယ်လျှင် မွေ့ လျော်ရာရှိ၏၊ ကပ်ငြိဖွယ်၌ ပျော်ပိုက်ဝမ်းမြောက်တတ်၏၊ ထိုသတ္တဝါအပေါင်းသည် ဘုရားရှင်က မကပ်ငြိကြောင်းတရားကို ဟောအပ်သော် နာလို၏၊ နားထောင်၏၊ သိရန်စိတ်ကို ရှေးရှုထား၏။ ဤသဘောတရား ထင်ရှားဖြစ်လာ၏။</p> <p>သတ္တဝါအပေါင်းသည် ထောင်လွှားခြင်း မာနလျှင် မွေ့လျော်ရာ ရှိ၏၊ မာန၌ ပျော်ပိုက်ဝမ်းမြောက်တတ်၏။ ဘုရားရှင်က မာနဖျောက်ကြောင်းတရား ဟောအပ်သော် နာလို၏၊ (လ)ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>သတ္တဝါအပေါင်းသည် တေဘူမက ဝဋ်တရားဟူသော မငြိမ်းချမ်းရာလျှင် မွေ့လျော်ရာရှိ၏။ ငြိမ်းချမ်းရာ၌ ပျော်ပိုက်ဝမ်းမြောက်တတ်၏၊ ဘုရားရှင်က ငြိမ်းချမ်းကြောင်းတရားဟောလျှင် နာလို၏၊ (လ)ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>သတ္တဝါအပေါင်းသည် မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာ၌ ဖြစ်၏၊ ဥသဖွယ်ဖြစ်၏၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ မြှေးယှက်ခံရ၏၊ ဘုရားရှင်က အဝိဇ္ဇာဖျက်ဆီးကြောင်း တရားဟောလျှင် နာလို၏၊ (လ) ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၉-အာနန္ဒအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>အာနန္ဒာ၌ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ– ရဟန်းပရိသတ်သည် အာနန္ဒာကို ဖူးမြော်လာအံ့၊ ထိုပရိသတ်သည် ဖူးမြော်ရ၍လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ အာနန္ဒာ တရားဟောလျှင် ဟောသောတရားဖြင့်လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ တရားသိမ်း၍ အာနန္ဒာ ဆိတ်ဆိတ်နေသည့်တိုင်အောင် မရောင့်ရဲနိုင်သည်သာတည်း။ ရဟန်း မိန်းမ ဥပါသကာ ဥပါသိကာမ ပရိသတ်တို့လည်း အတူပင်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းများ အာနန္ဒာကို ဖူးမြော်လာ ဘုရားဖူးယင်း လာကြသည်၊ အာနန္ဒာသည် အဘက်ဘက်မှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၍ လှပတင့်တယ် ကြည့်ချင်ဖွယ်ရှိသည်၊ ဗဟုသုတရှိ၍ သံဃာနှင့်လိုက်ဖက်သည်ဟု ဂုဏ်ကြား၍လည်း သူ့ထံလာကြသည်၊ သတင်းကြားနှင့် ငါတို့အမြင် ညီပါပေသည်ဟု နှစ်ခြိုက်ကြသည်။</p> <p>ဟောသောတရား မျှတ ခန့်ကျန်းပါရဲ့လော၊ အသင့် နှလုံးသွင်းနိုင် ဆရာဝတ်ပြုနိုင်ပါရဲ့လော ဟူသော နှီးနှောမှုပြုသော တရားတည်း။ ရဟန်းမိန်းမတို့၌ ညီမတို့ ဂရုဓမ် ၈-ပါး ဆောက်တည် ကျင့်သုံးနိုင်ရဲ့လောဟု အထူးပြု ပြောသည်။ ယောက်ျားတို့၌ ကောင်းသောလာခြင်းပါတည်း၊ သင် ခေါင်းမကိုက် ခြေမနာ သားမယားများပါ ရောဂါကင်းကြရဲ့လား၊ ဤသို့ မနှီးနှောပဲ သရဏဂုံ သီလဆောက်တည်ကြ၊ တလ ၈-ကြိမ် ဥပုသ်ကျင့်သုံးကြ၊ မိဘဝတ်ဖြည့်ကြ၊ တရားရှိသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများကို လုပ်ကျွေးကြရဲ့လောဟု စေ့စပ် နှီးနှော ပြောဟောသည်၊ မိန်းမပရိသတ် အတူပင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-616 </p><hr> <h3>၁၀-စက္ကဝတ္တိအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>စကြဝတေးမင်း၌ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ- မင်းပရိသတ်သည် စကြဝတေးမင်းကို ဖူးမြော်လာအံ့၊ ထိုမင်းပရိသတ်သည် ဖူးမြော်ရလျှင်လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ စကြဝတေးမင်း စကားပြောလျှင် ပြောသောစကားဖြင့်လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ စကြဝတေးမင်း စကားသိမ်း၍ ဆိတ်ဆိတ်နေသည်တိုင်အောင် မရောင့်ရဲနိုင်သည်သာ တည်း၊ ပုဏ္ဏားသူကြွယ် ရဟန်း ပရိသတ်တို့လည်း နည်းတူပင်တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း၊(ရဟန်းများကား မင်းကိုကြည့်ရန် ကြွလာကြသည်။)</p> <p>ဤအတူပင် အာနန္ဒာ၌ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရားမျိုးမှာ အထက် အမှတ်(၉)သုတ် အတိုင်းပင်တည်း။</p> <p>မင်းပရိသတ် အဘိသိက်ခံပြီး မခံရသေးသော မင်းများသည် စကြာမင်းသည် အဆင်းလှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ ကောင်းကင်ခရီးသွား၍ တိုင်းပြည်ကို ဆုံးမ၏။ တရားရှိသည်ဟု ဂုဏ်သတင်းကြား၍ လာကြ၊ အကြားနှင့်အမြင် ညီညွတ်၍ နှစ်ခြိုက်ကြသည်။</p> <p>ပြောသောစကား မင်းကျင့်တရား ပြည့်ကြ၊ အစဉ်အလာ စောင့်ထိန်းကြဟု လည်းကောင်း၊ ပုဏ္ဏားတို့၌- ဆရာတို့ မန္တန်ပို့ချကြ၊ တပည့်များ သင်ယူကြ၊ အလှူ အဝတ်ပုဆိုး သီလ ရကြပါ၏လောဟု လည်းကောင်း၊ သူကြွယ်တို့၌ မင်းထံမှ ဒဏ် နှောင်ဖွဲ့မှုဖြင့် အနှိပ်အစက် ကင်းကြ မိုးမှန်ကြ ကောက်များ ပြည့်စုံကြပါ၏လောဟု လည်းကောင်း၊ ရဟန်းတော်များ၌ ရဟန်းအသုံးအဆောင်များ ရလွယ်ကြ တရားကျင့်သုံးမှု မလစ်ဟင်းပဲ ရှိကြပါ၏လောဟု လည်းကောင်း နှီးနှော ပြောဆိုသည်။</p> <h3>(၁၄) ၄-ပုဂ္ဂလဝဂ်၊ ၁-သံယောဇနသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အောက်ဘုံဆိုင်ရာ ပဋိသန္ဓေ ရကြောင်း၊ ဘဝရကြောင်း သံယောဇဉ် ၃-မျိုးလုံးကို မပယ်ရသေးသော သကဒါဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ အောက်ဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ်ကိုသာ ပယ်၍ ပဋိသန္ဓေရကြောင်း၊ ဘဝရကြောင်း သံယောဇဉ်ကို မပယ်ရသေးသော ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး။</p> <p>အောက်ဘုံဆိုင်ရာနှင့် ပဋိသန္ဓေရကြောင်း သံယောဇဉ် ၂-မျိုးကို ပယ်၍ ဘဝရကြောင်း သံယောဇဉ်ကို မပယ်ရသေးသော အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ သံယောဇဉ် ၃-မျိုးလုံးကို ပယ်ပြီးသော ရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုးဟူတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-617 <hr> သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ် မပယ်ရသေးသော သံယောဇဉ်ရှိ အရိယာများတွင် အထွတ်အမြတ် ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ဆိုသည်။ အထက်၌ ရလတ္တံ အရိယာမဂ် အယဉ်ရှိသော အနာဂါမ်သည် ဥဒ္ဓံသောတအကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် မည်သည်။</p> <p>အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီအနာဂါမ် အသက်အပိုင်းအခြား၏ အလယ်၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုမည့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား အလယ်၌ ပဋိသန္ဓေ မရှိတော့ပေ။ ထိုဘုံ၌ ဝင်စားသော ဈာန်ကုသိုလ်သည် ပဋိသန္ဓေကား မဖြစ်တော့၊(အရဟတ္တမဂ်မရသေး၍ ဘဝဖြစ်ကြောင်းကား ဖြစ်သည်ဟု ဆိုရမည်၊ အရဟတ္တမဂ်လည်း ရမည်ဧကန်။)</p> <h3>၂-ပဋိဘာနသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အသင့်ကိုသာ ဖြေဆိုတတ်၍ လျင်မြန်စွာ မဖြေဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ လျင်စွာသာ ဖြေဆိုတတ်၍ အသင့်ကို မဖြေဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ လျင်စွာလည်း ဖြေဆိုတတ်သည် အသင့်လည်း ဖြေဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-မျိုးစုံ မဖြေဆိုတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၃-ဥဂ္ဃဋိတညူသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ - အကျဉ်းပြကာမျှဖြင့် တရားကိုသိသော ဥဂ္ဃဋိတညူပုဂ္ဂိုလ်၊ အကျယ်ပြမှသိသော ဝိပဉ္စိတညူပုဂ္ဂိုလ်၊ ဥဒ္ဒေသစသည်ကို ဆောင်ပြမှ သိသော နေယျပုဂ္ဂိုလ်၊ ပုဒ်မျှသာ အတိုင်းအရှည်ရှိသော (တရားနာယူရုံမျှသာဖြစ်၍ ဤဘဝ ဈာန်မဂ်ဖိုလ်မရထိုက်သော) ပဒပရမ ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>နေယျပုဂ္ဂိုလ် ဥဒ္ဒေသစသည်ကို ဆောင်ပြဟူသည်- ပါဠိသင် အဋ္ဌကထာသင် အသင့်နှလုံးသွင်း၊ မိတ်ဆွေကောင်း မှီဝဲ ဆည်းကပ်ရမည်ပင်တည်း။ များစွာ နာ ရွတ် ဆောင် ပို့ချသော်လည်း ဤဘဝ၌ မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်သူကား ပဒပရမ မည်သည်။</p> <h3>၄ - ဥဋ္ဌာနဖလသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ− (၁) လုံ့လကျိုးကိုသာမှီ အသက်မွေးလျက် ကံကျိုးကိုမှီ အသက်မမွေးရသောပုဂ္ဂိုလ်၊ (၂) ကံကျိုးသာမှီ အသက်မွေးလျက် လုံ့လကျိုးမှီ အသက်မမွေးရသောပုဂ္ဂိုလ်၊ (၃)လုံ့လကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မွေး ကံကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မွေးရသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ (၄) လုံ့လကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မမွေး ကံကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မမွေးရသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-618 <hr> ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံ လုံ့လဖြင့် တနေ့လုံးလုပ်မှ အနည်းငယ်ရ၊ အသက်မွေးရသည်၊ ဘာကောင်းမှုကျိုးမျှ မရသူသည် ၁-ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ၂-မှာ စတုမဟာရာဇ်မှစ၍ နတ်များအားလုံး လုံ့လမလိုပဲ ကောင်းကျိုးရကြသည်၊ မင်း အမတ်ကြီး စသည်တို့ကား လုံ့လ အမှတ် ၃-ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ငရဲသားများမှာ ၄-ဖြစ်သည်၊ ကောင်းမှုကျိုးကို ကံကျိုးဟု ဤသုတ်၌ လိုအပ်၏၊ ငရဲသားများမှာ ကောင်းမှုကျိုး မရှိကြပေ။</p> <h3>၅-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အပြစ်ရှိ၊ အပြစ်များ၊ အပြစ်နည်း၊ အပြစ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>(၁) အပြစ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည် — ဤလောက၌ အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသူတည်း။</p> <p>(၂) အပြစ်များသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်ကများ၍ အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်ကား နည်းသူတည်း။</p> <p>(၃) အပြစ်နည်းသောပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-အပြစ်မရှိသော ကာယဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်က များ၍ အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီမနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်ကား နည်းသူတည်း။</p> <p>(၄) အပြစ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသူတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံ ပဌမ မိုက်ကန်းသော ပုထုဇဉ်၊ ဒုတိယ အကြားအကြား၌ ကုသိုလ်ပြုသော လောကီပုထုဇဉ်ဖြစ်၍ တတိယ သောတာပန် (သကဒါဂါမ် အနာဂါမ်ပါ) ယူပြီး စတုတ္ထရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <h3>၆- ပဌမသီလသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-သီလ သမာဓိ ပညာတို့၌ ဖြည့်ကျင့်လေ့မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ သီလသာဖြည့် သမာဓိပညာ မဖြည့်၊ သီလ သမာဓိဖြည့် ပညာ မဖြည့်၊ ၃-မျိုးလုံးတို့၌ ဖြည့်ကျင့်လေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုးတို့တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံမှာ ပဌမ လောကီလူများ၊ ဒုတိယ သုက္ခဝိပဿက သောတာပန် သကဒါဂါမ်ဖြစ်၍ တတိယမှာ အနာဂါမ်တည်း၊ မှန်၏၊ သူမြတ်ကား သေခါနီးသော်မှ<br> <br>စာမျက်နှာ-619 <hr> ဗြဟ္မာဖြစ်ကြောင်း ဈာန်ကို ရနိုင်သောကြောင့်တည်း၊ စတုတ္ထကား ရဟန္တာတည်း၊ သီလ စသည်တို့၏ ဆန့်ကျင်ဘက်အားလုံး ပယ်ပြီးဖြစ်၍ အားလုံး၌ ဖြည့်လေ့ရှိသည်။</p> <h3>၇-ဒုတိယသီလသုတ်</h3> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-သီလ သမာဓိ ပညာတို့ကိုအလေးမပြု အကြီးအမှူးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ သီလသာ အလေးပြု အကြီးအမှူးပြု၍ သမာဓိ ပညာ အလေးမပြု အကြီးအမှူးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး စသည်ဖြင့် အထက်သုတ်နည်းတူတည်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်လည်း နည်းတူခွဲအပ်၏။</p> <h3>၈-နိကဋ္ဌသုတ်</h3> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ကိုယ်သာကင်း၍ စိတ်မကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကိုယ်မကင်းသော်လည်း စိတ်ကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-ပါး စုံမကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-ပါး စုံကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ် တို့တည်း။</p> <p>ကိုယ်သာကင်း၍ စိတ်မကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်– အစွန်အဖျားကျသော တောကျောင်းတို့ကို မှီဝဲနေသော်လည်း ကာမ ဗျာပါဒ ဝိဟိံသ ဝိတက်တို့ကို ကြံနေသူတည်း၊ ဒုတိယ ပုဂ္ဂိုလ်မှာ တောကျောင်းမနေသော်လည်း ရွာနီးကျောင်း၌ နေက္ခမ္မ အဗျာပါဒ အဝိဟိံသ ဝိတက်တို့ကို ကြံသည်။ တတိယမှာ တောကျောင်းကို မမှီဝဲ၍ ကိုယ်လည်းမကင်း ကာမဝိတက် စသည်ကိုကြံ၍ စိတ်လည်း မကင်းသူတည်း၊ စတုတ္ထမှာ တောကျောင်းမှီဝဲ၍ နေက္ခမ္မ စသော ဝိတက်များကိုသာ ကြံသူတည်း။</p> <h3>၉-ဓမ္မကထိကသုတ်</h3> <p>တရားဟော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ– တရားဟော ပုဂ္ဂိုလ်အချို့သည် အနည်းငယ်မျှကိုလည်း ဟော၏၊ အကျိုးစီးပွားနှင့် မစပ်သည်ကိုသော်လည်း ဟော၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ပရိသတ်သည်လည်း အကျိုးစီးပွားနှင့် စပ်မစပ်၌ မလိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကသည် ဤပရိသတ်အတွက် တရားဟော ပုဂ္ဂိုလ်ဟုသာ ရေတွက်အပ်၏။</p> <p>တရားဟောသူသည် အနည်းငယ်မျှကိုသာ ဟောသော်လည်း အကျိုးနှင့်စပ်၏၊ ပရိသတ်ကလည်း စပ် မစပ် လိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကသည် (လ) ရေတွက်အပ်၏၊ တရားဟောသူသည် များစွာလည်း ဟော၏၊ အကျိုးနှင့်လည်း မစပ်၊ ပရိသတ်ကလည်း စပ် မစပ် မလိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကသည် (လ) ရေတွက်အပ်၏၊ တရားဟောသူသည် များစွာလည်းဟော၏၊ အကျိုးနှင့်လည်းစပ်၏၊ ပရိသတ်လည်း လိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကလည်း (လ) ရေတွက်အပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-620 <hr> ပြောဆိုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အနက်အားဖြင့်သာ ကုန်ခြင်းသို့ရောက်၍ သဒ္ဒါအားဖြင့် ကုန်ခြင်းသို့ မရောက်ပဲ ပြောဆိုလေ့ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်၊ သဒ္ဒါကုန် အနက် မကုန်၊ ၂-ပါးစုံကုန်၊ ၂-ပါးစုံကုန်ခြင်းသို့ မရောက်မူ၍ ပြောဆိုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ၂-ပါးစုံအားဖြင့် ကုန်ခြင်းသို့ရောက်ရာသော အကြောင်းအခွင့်မရှိချေ၊ (အနက်ဟူသည် အဋ္ဌကထာတည်း။)</p> <h3>(၁၅) ၅-အာဘာဝဂ်၊ ၁-အာဘာသုတ်စသည် ၅-သုတ်</h3> <p>အရောင်၊ ရောင်ခြည်၊ အလင်း၊ အလင်းရောင်၊ ရောင်လျှံ ၄-မျိုးတို့မှာ-လ နေ မီး ပညာ ရောင်လျှံတို့တည်း။ (အရောင် ၄-မျိုး ရောင်ခြည် ၄-မျိုး စသည်ဖြင့်သိ။)</p> <h3>၆-ပဌမကာလသုတ်</h3> <p>သင့်လျော်သောအခါ ၄-မျိုးတို့မှာ-အခါအားလျော်စွာ တရားနာ တရားဆွေးနွေး တရားသုံးသပ် ဝိပဿနာရှုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၇-ဒုတိယကာလသုတ်</h3> <p>ကောင်းစွာ ပွားများဖြစ်စေအပ်လျှင် အစဉ်အားဖြင့် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်စေတတ်သောအခါ ၄-မျိုးမှာ– အခါအားလျော်စွာ တရားနာ တရားဆွေးနွေး တရားသုံးသပ် ဝိပဿနာရှုခြင်းတို့တည်း။ တောင်ထိပ်၌ မိုးကြီး သည်းထန်စွာ ရွာသွန်းလျှင် ထိုမိုးရေသည် ချိုင့်ဝှမ်းရာသို့စီး၍ ထောင်ချောက် လျှိုမြောင် ထုံးအိုင်ငယ် ကြီး၊ မြစ်ငယ် ကြီး၊ သမုဒ္ဒရာ ပင်လယ်တို့ကို အဆင့်ဆင့် ပြည့်စေသကဲ့သို့ ဤအတူသာလျှင် ဤအခါ ၄-မျိုးတို့သည် ကောင်းစွာ ပွားများဖြစ်စေအပ်လျှင် အစဉ်သဖြင့် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်စေတတ်ကုန်၏ ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဒုစ္စရိတသုတ်၊ ၉-သုစရိတသုတ်</h3> <p>ဝစီဒုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ-အမှားပြော၊ ကုန်းချော၊ စကားကြမ်းဆို၊ စကားဖျင်း ပြောဆိုခြင်းတို့ဖြစ်၍ ဝစီသုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ--အမှန်ပြော၊ ကုန်းမချော၊ သိမ်မွေ့သောစကားပြော၊ ပညာဖြင့် ပိုင်းခြား၍ စကားပြောခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၁၀-သာရသုတ်</h3> <p>အနှစ် ၄-မျိုးမှာ-သီလ သမာဓိ ပညာ ဝိမုတ္တိ(အရဟတ္တဖိုလ်) အနှစ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-621 </p><hr> <h3>၄-စတုတ္ထသုတ် ၅၀ (၁၆) ၁-ဣန္ဒြိယဝဂ်</h3> <h3>၁။ ဣန္ဒြိယသုတ်</h3> <p>ဣန္ဒြေ ၄-မျိုးမှာ- သဒ္ဓါ၊ ဝီရိယ၊ သမာဓိ၊ သတိဣန္ဒြေတို့တည်း။ (သဒ္ဓါသည် သမ္ပယုတ်တရားတို့ကို ကြည်စေသောဝန်ဖြင့် အစိုးရမှုကို ပြုတတ်၍ သဒ္ဓိန္ဒြေမည်သည်။ ကြွင်းနည်းတူသိ။)</p> <h3>၂။ သဒ္ဓါဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ- သဒ္ဓါ၊ ဝီရိယ၊ သတိ၊ သမာဓိ ဗိုလ်တို့တည်း။ (မယုံကြည်မှု အကုသိုလ်ကြောင့် မတုန်လှုပ်ရကား သဒ္ဓါဗိုလ်မည်သည်၊ ကြွင်းအတူသိ။)</p> <h3>၃။ ပညာဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ပညာ၊ ဝီရိယ၊ အနဝဇ္ဇ၊ သင်္ဂဟ ဗိုလ်တို့တည်း။ (အပြစ်မရှိသောဗိုလ်ကား အနဝဇ္ဇ၊ ချီးမြှောက်အပ်သူများကို ချီးမြှောက်သော ဗိုလ်ကား သင်္ဂဟတည်း။)</p> <h3>၄။ သတိဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ- သတိ၊ သမာဓိ၊ အနဝဇ္ဇ၊ သင်္ဂဟ ဗိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၅။ ပဋိသင်္ခါနဗလသုတ်</h3> <p>ပဋိသင်္ခါန၊ ဘာဝနာ၊ အနဝဇ္ဇ၊ သင်္ဂဟ ဗိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၆။ ကပ္ပသုတ်</h3> <p>ကမ္ဘာ၏အသင်္ချေ ၄-မျိုးတို့မှာ- ကမ္ဘာပျက်ဆဲ သံဝဋ္ဋကပ်အခါကို ဤမျှလောက် နှစ်တို့ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဤမျှလောက် နှစ်အရာ အထောင် အသိန်းတို့ဟူ၍လည်းကောင်း ရေတွက်ခြင်းငှာ မလွယ်။</p> <p>ကမ္ဘာပျက်အတိုင်း တည်နေဆဲ “သံဝဋ္ဋဋ္ဌာယီ” ကပ်အခါကို (လ) ကမ္ဘာဖြစ်ဆဲ “ဝိဝဋ္ဋကပ်” အခါကို (လ) ဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာ၏ တည်ဆဲ “ဝိဝဋ္ဋဋ္ဌာယီ” ကပ်အခါကို ဤမျှလောက် နှစ်တို့ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဤမျှလောက် နှစ်အရာ အထောင် အသိန်းတို့ဟူ၍ လည်းကောင်း ရေတွက်ခြင်းငှာ မလွယ်၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ကမ္ဘာပျက်ပုံနှင့် အပိုင်းအခြား: မီးလောင်၍ ကမ္ဘာပျက်လျှင် အာဘဿရာဘုံအောက် မီးလောင်သည်၊ အထက်ပိုင်းကျန်၏။ ရေကြောင့်ပျက်က သုဘကိဏှာအောက်ပိုင်း ရေဖြင့် ကျေမွသည်၊ လေကြောင့်ပျက်က ဝေဟပ္ဖိုလ်အောက် ပျက်စီးသည်။ အကျယ်အဝန်းမှာ ဗုဒ္ဓခေတ်တခုလုံး အမြဲပျက်သည်၊ အကျယ် ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၌ လာသည်။</p> <h3>၇ – ရောဂသုတ်</h3> <p>ရောဂါ ၂-မျိုးမှာ- ကိုယ်၊ စိတ်၌ဖြစ်သော ရောဂါတို့တည်း။ တနှစ်ပတ်လုံး ကိုယ်၌ဖြစ်သော ရောဂါမရှိခြင်းကို ဝန်ခံကြသူများ၊ ၂-နှစ်တို့ပတ်လုံး၊ ၃၊ ၄၊ ၅၊ ၁၀ နှစ်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-622 <hr> ၂၀၊ ၃၀၊ ၄၀၊ ၅၀ တို့ပတ်လုံး အနှစ် ၁၀၀၊ ၁၀၀ အထက် အလွန် ရောဂါမရှိခြင်းကို ဝန်ခံကြသူများ တွေ့မြင်နိုင်ကုန်၏။ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်မှတပါး တခဏမျှလည်း စိတ်၌ဖြစ်သော ရောဂါမရှိခြင်းကို ဝန်ခံကြသူတို့ကို လောက၌ အလွန် တွေ့မြင်ရခဲကုန်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့၏ ရောဂါ ၄-မျိုးမှာ- ရဟန်းသည် အလိုကြီး၏၊ ပစ္စည်း ၄-ပါးကြောင့် ပင်ပန်းခြင်းရှိ၏။ ရတတ်သမျှ ဆွမ်းစသည်ဖြင့် မရောင့်ရဲ၊ ထိုသူသည် အလိုကြီးသည်၊ ပင်ပန်းသည်၊ မရောင့်ရဲသည်ဖြစ်၍ သူတပါး အထင်သေးမခံရရန်၊ လာဘ်ပူဇော်သကာ အကျော်အစောရရန် အလိုဆိုးကို ဆောက်တည်၏၊ ထကြွစေေ့ဆော် လုံ့လပြု၏၊ ထိုသူသည် (သူတပါးတို့သိအောင်) ဆင်ခြင်၍ ဒါယကာတို့သို့ ချဉ်းကပ်၏၊ ဆင်ခြင်၍ နေထိုင်တရားဟောပြော ကျင်ကြီးကျင်ငယ် ချုပ်တည်းထား၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ “ငါတို့သည် အလိုနည်းကုန်အံ့၊ ပစ္စည်းကြောင့် မပင်ပန်းကုန်အံ့၊ ရတတ်သမျှ ရောင့်ရဲကုန်အံ့၊ (သူတပါး အထင်သေးမခံရရန်) မထိမ်မမြင် အပြုမခံရရန် လာဘ်စသည်ရရန် အလိုဆိုးကို မဆောက်တည်ကုန်အံ့၊ မထကြွ မစေ့ဆော် လုံ့လမပြုကုန်အံ့၊ အချမ်းအပူ စသော အငွေ့တို့ကို သည်းခံကုန်အံ့၊ စကားဆိုးနှင့် ပြင်းထန်သော သေလောက်သော ဝေဒနာတို့ကို သည်းခံနိုင်သော သဘောရှိကုန်အံ့” ဟု ကျင့်ရမည်၊ ဤသို့ကျင့်ကြဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ပရိဟာနိသုတ်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက ရဟန်းများကို ငါ့ရှင်တို့၊ မည်သည့်ရဟန်း ယောက်ျား-မိန်းမ မဆို ဤတရား ၄-မျိုးတို့ကို မိမိ၌ ကောင်းစွာ တွေ့မြင်ခဲ့လျှင် ငါသည် ကုသိုလ်တရားတို့မှ ဆုတ်ယုတ်၏ဟု ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဘုရားရှင်ဟောသော ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတရား ၄-မျိုးမှာ- ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟများပြားခြင်း၊ နက်နဲကုန်သော အကြောင်းဟုတ် မဟုတ်တို့၌ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ပညာမျက်စိ မသက်ဝင်နိုင်ခြင်းတို့တည်း။ (သင်ခြင်း မေးခြင်း ပညာလည်း သင့်၏၊ သုံးသပ်ခြင်း၊ ထိုးထွင်းသိခြင်း ပညာလည်း သင့်သည်။)</p> <p>အပြန်အားဖြင့် ငါသည် ကုသိုလ်တရားတို့မှ မဆုတ်ယုတ်ဟု ဆုံးဖြတ်ရမည့် ဘုရားဟောသော မဆုတ်ယုတ်ခြင်းအကြောင်းတရား ၄-မျိုးမှာ- ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟနည်းပါးခြင်း၊ ပညာမျက်စိ သက်ဝင်နိုင်ခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-623 </p><hr> <h3>၉-ဘိက္ခုနီသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ကောသမ္ဗီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ နေစဉ် ရဟန်းမိန်းမတယောက်သည် ယောက်ျားတယောက်ကို သူ့၏စကားဖြင့် “အရှင်ဘုရား၊ ဤမည်သော ရဟန်းမိန်းမသည် ဖျားနာဆင်းရဲ ပြင်းစွာ မကျန်းမမာဖြစ်နေပါသည်၊ ထိုရဟန်းမိန်းမသည် အရှင်အာနန္ဒာ၏ ခြေတို့ကို ဦးခေါင်းဖြင့် ရှိခိုးပါသည်၊ ထိုရဟန်းမိန်းမထံ သနားသမှု အကြောင်းပြု၍ ချဉ်းကပ်တော်မူပါရန် တောင်းပန်ပါ၏ဘုရား” ဟု လျှောက်ပါလေဟု ဆို၏။</p> <p>ထိုယောက်ျားသည် အရှင်အာနန္ဒာထံ ချဉ်းကပ်၊ ထိုအတိုင်း လျှောက်ထားသဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာကြွလာစဉ် ထိုရဟန်းမိန်းမသည် အရှင်အာနန္ဒာကို အဝေးမှမြင်၍ ဦးခေါင်းနှင့်တကွ ခြုံပြီး ညောင်စောင်း၌ အိပ်၏၊ ထိုရဟန်းမိန်းမထံ အရှင်အာနန္ဒာ ချဉ်းကပ်ထိုင်နေကာ—</p> <p>(၁) နှမ၊ ဤကိုယ်ကာယသည် သုံးဆောင်ဖွယ် အာဟာရကြောင့်ဖြစ်၏၊ အာဟာရကိုအမှီပြု၍ အာဟာရ (မနောသန္ဓေတနာ) ကို ပယ်ရမည်။</p> <p>(၂) ဤကိုယ်သည် တဏှာကြောင့် ဖြစ်၏၊ တဏှာကိုမှီ၍ တဏှာကိုပယ်ရမည်။<br> (၃) ဤကိုယ်သည် မာနကြောင့် ဖြစ်၏၊ မာနကိုမှီ၍ မာနကိုပယ်ရမည်။</p> <p>(၄) ဤကိုယ်သည် မေထုန်ကြောင့် ဖြစ်၏၊ မေထုန်၌မူကား အကြောင်းကို သတ်ရမည်ဟု ဘုရားဟောတော်မူ၏။</p> <p>နှမ၊ ငါဆိုသော အမှတ် (၁) စကားသည် အဘယ်ကို စွဲဆို၍ ဆိုသောစကား ဖြစ်သနည်း၊ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အကြောင်းသင့် ဆင်ခြင်၍ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ မြူးထူးမာန်ယစ်ရန်၊ ပြည့်ဖြိုးကြည်လင်ရန် မဟုတ်၊ ဤကိုယ်တည်တံ့ မျှတရန်သာ၊ ဆာလောင်မွတ်သိပ်မှု ပျောက်ရန်သာ၊ အကျင့်မြတ် အားထုတ်ရန်သာ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ သို့ဖြင့် ဝေဒနာဟောင်း ဖျောက်အံ့၊ အသစ်ကိုလည်း မဖြစ်စေအံ့၊ ငါ့အား မျှတခြင်း၊ အပြစ်မရှိခြင်း၊ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းသည် ဖြစ်လတ္တံ့၊ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏။ ထိုရဟန်းသည် အခါတပါး၌ အာဟာရကိုမှီ၍ အာဟာရကို ပယ်၏၊ ဤကိုစွဲ၍ဆိုသော စကားတည်း။</p> <p>ငါဆိုသော အမှတ် (၂) စကားကား- ရဟန်းသည် “ဤမည်သော ရဟန်းအား အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဗိုလ်ပညာကို ယခု၌ ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေ၏” ဟု ကြား၏။ ထိုရဟန်းအား “အဘယ်အခါ၌ ငါသည်လည်း မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေရအံ့နည်း” ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုရဟန်းသည် တပါးသောအခါ၌ အရဟတ္တဖိုလ်၌ တောင့်တခြင်းကို ပို၍ တဏှာ၏၊ ဤကိုစွဲ၍ဆိုသော စကားတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-624 <hr> ငါဆိုသော အမှတ် (၃) စကားကား- ရဟန်းသည် “ဤမည်သော ရဟန်းသည် အာသဝေါတရားတို့ ကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေ၏” ဟု ကြား၏၊ ထိုကြားသော ရဟန်းအား “ထိုအရှင်ကောင်းသည် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေတုံဘိသေး၏၊ ငါသည်ကား အဘယ့်ကြောင့် မနေရဘဲ ရှိအံ့နည်း” ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုရဟန်းသည် တပါးသောအခါ၌ မာနကိုမှီ၍ မာနကိုပယ်၏၊ ဤသည်ကို စွဲ၍ ဆိုသတည်း။</p> <p>ဤကိုယ်သည် မေထုန်ကြောင့် ဖြစ်၏၊ မေထုန်၌မူကား အကြောင်းကို သတ်အပ်၏ဟု ဘုရားဟောတော်မူ၏ဟု မိန့်သောအခါ ထိုရဟန်းမိန်းမသည် ညောင်စောင်းမှ ထ၍ လက်ဝဲတဘက် ပခုံးထက်၌ အပေါ်ရုံကို ဧကန်တင်လျက် အရှင်အာနန္ဒာ၏ ခြေတို့ကို ဦးခိုက်ပြီး အရှင်မြတ်အား တောင်းပန်ကန်တော့ရာ အရှင်မြတ်ကလည်း ခွင့်ပြုသည်းခံတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာကို အပင့်ခိုင်း: အရှင်အပေါ် ရာဂဖြစ်နေ၍ ထိုရဟန်းမက အပင့်ခိုင်းသည်။ သူမအမူအရာကို အရှင်မြတ်သိ၍ လောဘပယ်အောင် သိမ်မွေ့စွာ အသုဘကထာဟောသည်။<br> အာဟာရကိုမှီ၍ အာဟာရကိုပယ်: ပစ္စုပ္ပန်အာဟာရကိုမှီ၍ ထိုအာဟာရကို အသင့်နှလုံးသွင်းလျှင် (ရှေးကံဟု ဆိုအပ်သော) အာဟာရကို ပယ်သည်၊ ပစ္စုပ္ပန် အာဟာရ၌ကပ်သော တဏှာကို ပယ်သည်။<br> တဏှာကိုပယ်သည်: ပစ္စုပ္ပန်တဏှာကိုမှီ၍ ဝဋ်၏အကြောင်း ရှေးတဏှာကို ပယ်၏၊ ဤပစ္စုပ္ပန်တဏှာသည် အကုသိုလ်ဖြစ်သော်လည်း မှီဝဲအပ်၏၊ ပဋိသန္ဓေကို မငင်၊ ဤတဏှာ၌ နိကန္တိကို ပယ်အပ်သည်။ (နောက်ပစ္စုပ္ပန်မာန နည်းတူ။)<br> ငါဘာ့ကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက် မနေရမှာလဲ: ထိုအရှင်လည်း ဘုရားသားတော်၊ ငါလည်းဘုရားသားတော်၊ ငါ့အားလည်း ထိုတရားဖြစ်ရမည်ဟု မှီဝဲအပ်သော မာန်ကို မှီ၍ ဝဋ်၏အကြောင်း ရှေးမာန်ကို ပယ်သည်။<br> ရဟန်းမိန်းမ ကန်တော့: အင်္ဂါ ၄-ရပ်ဖြင့် အရှင်မြတ် တရားပြီးလတ်သော် အရှင်မြတ်ကိုစွဲ၍ဖြစ်သော ဆန္ဒရာဂသည် ထိုရဟန်းမိန်းမမှာ ပျောက်ကင်းသွား၍ တောင်းပန်တော့သည်။</p> <h3>၁၀ - သုဂတဝိနယသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ဖြစ်စေ၊ ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမဖြစ်စေ လောက၌ တည်လျှင် ထိုသို့တည်ခြင်းသည် လူများစီးပွားချမ်းသာဖို့၊ သတ္တဝါများကို အစဉ်စောင့်ရှောက်ဖို့၊ နတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-625 <hr> လူများ အကျိုးစီးပွားရှိဖို့၊ ချမ်းသာဖို့ဖြစ်ရာ၏၊ မြတ်စွာဘုရားဟူသည် အရဟံ စသော ဂုဏ်တော် ၉-ပါးသခင် ဘုရားရှင်တည်း။</p> <p>ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမဟူသည်- အစ၊ အလယ်၊ အဆုံး ကောင်းခြင်းဂုဏ်ရှိသော အနက်သဒ္ဒါဖြင့် ပြည့်စုံစွာ ဘုရားရှင်ဟောအပ်သော တရားနှင့် အလုံးစုံ ပြည့်စုံစင်ကြယ်သော ဘုရားရှင် ပြအပ်သောအကျင့်မြတ်တည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတရား ပျက်ပြား ကွယ်ပျောက်ဖို့ တရား ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော သုတ်ကို မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်ကုန်သော ပုဒ်ဗျည်းတို့ဖြင့် သင်ကြား၏၊ ထိုသို့သော ပုဒ်ဗျည်းတို့၏ အနက်သည်လည်း သိခဲ၏၊ ဤကား ပဌမတရားတည်း။</p> <p>(၂) ရဟန်းတို့သည် အပြောအဆို ခက်ကုန်၏၊ ပြောဆိုခက်အောင် ပြုတတ်သော မာနစသောတရားရှိကုန်၏၊ သွန်သင်စကားကို သည်းမခံကြ၊ ရိုသေစွာ မနာယူကြ၊ ဤကား ဒုတိယ တရားတည်း။</p> <p>(၃) အကြားအမြင်များကြ၊ ပါဠိဆောင်ကြ၊ တရားဆောင်ကြ၊ ဝိနည်းဆောင်ကြ၊ ပါတိမောက်ဆောင်ကြသော ရဟန်းများသည် သုတ်ကို သူတပါးအား ရိုသေစွာ မပို့ချကုန်၊ ထိုရဟန်းများ ကွယ်လွန်သဖြင့် တရားသည် အမြစ်အရင်းပြတ်၍ တည်ရာမရှိတော့ပြီ၊ ဤကား တတိယတရားတည်း။</p> <p>(၄) သီတင်းကြီး ရဟန်းတို့သည် ပစ္စည်းများအောင် ကျင့်ကုန်၏၊ သိက္ခာ ၃-ပါး၌ ပေါ့ပေါ့ယူကြကုန်၏၊ အောက်သို့ သက်စေတတ်သော တရားတို့၌ ရှေ့သွားပြု၏၊ ဆိတ်ငြိမ်ခြင်း ဝိဝေက ၃-ပါး၌ တာဝန်မဲ့ ဖြစ်ကုန်၏၊ မရရောက်သေးသော ဈာန်၊ မဂ်၊ ဖိုလ်၊ နိဗ္ဗာန်ကို ရရောက် မျက်မှောက်ပြုရန် လုံ့လ မထုတ်ကုန်။ နောင်လာနောင်သားတို့သည် ထိုသီတင်းကြီးတို့၏ အပြုအမူကို အစဉ်လိုက်ကုန်၏၊ ပစ္စည်းများအောင် ကျင့်ကြကုန်၏၊ (လ) လုံ့လမထုတ်ကုန်၊ ဤကား သူတော်ကောင်းတရား ပျက်ပြားကွယ်ပျောက်ဖို့ရာဖြစ်သော စတုတ္ထတရားတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတရားတည်ဖို့၊ မပျက်ပြားမကွယ်ပျောက်ဖို့ဖြစ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ- အပြန်အားဖြင့်ဖြစ်သော တရား ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>(၁၇) ၂-ပဋိပဒါဝဂ်</h3> <h3>၁-သံခိတ္တသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- ဆင်းရဲငြိုငြင်စွာကျင့်၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်၊ ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်မြန်သော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်၊ ချမ်းသာလွယ်ကူစွာကျင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-626 <hr> ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်၊ ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်တို့တည်း။</p> <h3>၂--ဝိတ္ထာရသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ အထက်သုတ်လာ ၄ မျိုးတို့တည်း။</p> <p>(၁) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောရှိ၏။ ရာဂကြောင့်ဖြစ်သော ဆင်းရဲခြင်း၊ နှလုံးမသာခြင်းကို မပြတ်ခံစားရ၏။ (ဒေါသ၊ မောဟနည်းတူ။) ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည်ကား နုံ့နှေးစွာသာ ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့ နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် အာသဝေါကုန်ခြင်းငှာ မိမိ၏အခြားမဲ့၌ အကျိုးပေးတတ်သော မဂ်သမာဓိသို့ နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၂) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောရှိ၏။ (လ) မပြတ်ခံစားရ၏၊ (ဒေါသ၊ မောဟနည်းတူ။) ထိုသူအား ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည်ကား လွန်ကဲစွာ ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့ လွန်ကဲခြင်းကြောင့် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းငှာ မဂ်သမာဓိသို့ လျင်စွာရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၃) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောမရှိ၊ ရာဂကြောင့်ဖြစ်သော ဆင်းရဲခြင်း၊ နှလုံးမသာခြင်းကို မပြတ် မခံစားရ၊ (ဒေါ-မော-တူ။) ထိုသူအား သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေတို့သည်ကား နုံ့နှေးစွာသာ (လ) နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၄) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောမရှိ၊ (လ) မပြတ် မခံစားရ၊ (ဒေါသ၊ မောဟနည်းတူ။) ထိုသူအား သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေတို့သည် လွန်ကဲစွာ (လ) လျင်စွာရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အာသဝေါကုန်ခြင်းငှာ: အရဟတ္တဖိုလ်တည်း။ ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတွင် ပညာအရ ဝိပဿနာပညာကို ပညိန္ဒြေဟု ယူရမည်။<br> ပဋိပဒါများ ထင်ရှားဖြစ်ပုံ: ယောဂီသစ်သည် ရှေးအဖို့၌ ရုပ်သိမ်းဆည်းရာ၌ ပင်ပန်း၊ နာမ်၌၊ အကြောင်း၌၊ ကာလ ၃-ပါး၌၊ အကြောင်းဟုတ် မဟုတ် ပင်ပန်းရကား ၅-နေရာ ပင်ပန်းပြီးမှ ဝိပဿနာရောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-627 <hr> ဝိပဿနာရောက်သောအခါ၌လည်း ဥဒယဗ္ဗယ၊ ဘင်္ဂ၊ ဘယ၊ အာဒီနဝ၊ နိဗ္ဗိဒါ၊ မုစ္စိတုကမျတာ၊ သင်္ခါရုပေက္ခာ၊ အနုလောမ၊ ဂေါတြဘူ၊ ဤဝိပဿနာဉာဏ် ၉-ပါးလုံးတို့၌ ပင်ပန်းပြီးမှပင် ရသည်။ ထိုသူ၏မဂ်ကား ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော မဂ်မည်သော ဒုက္ခပဋိပဒါဒန္ဓာဘိညတည်း။ ရှေ့ဉာဏ် ၅-ပါး ပင်ပန်းသော်လည်း နောက်ဉာဏ် ၉-ပါး မပင်ပန်းဘဲ မဂ်ရလျှင် ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော ဒုက္ခပဋိပဒါခိပ္ပာဘိည ပုဂ္ဂိုလ်ဟုမှတ်၊ ဤနည်းဖြင့် ကြွင်း ၂-ပါးသိ။</p> <p>နွားပျောက်ရှာ ဥပမာဖြင့် ပြပုံ: နွား ၄-ကောင် ထွက်ပြေး တောဝင်သွားသည်။ နွားရှင်သည် ဆူးခြုံတွင်းဝင် ပင်ပန်းစွာရှာ၊ ဆူးခြုံတွင်းမှာ ပုန်းနေသော နွားတကောင် ပြန်တွေ့။ တကောင်ကိုကား ဆူးခြုံတောလွန်၍ လွင်ပြင်မှာ လွယ်ကူစွာတွေ့။ တကောင်ကို လွင်ပြင်လမ်းက လွယ်ကူစွာ သွားရှာ၊ ခြုံတွင်းပြန်တွေ့။ တကောင်ကိုကား လွင်ပြင်လမ်းရှာ လွင်ပြင်မှာပင် လွယ်ကူစွာ ပြန်တွေ့သည်။<br> ဥပမာ နှီးနှောပုံ: နွား ၄-ကောင်နှင့် အရိယမဂ် ၄-ပါး၊ နွားရှာယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ ခက်ခဲသော ဆူးခြုံလမ်းနှင့် ရှေးဉာဏ် ၅-ပါးတို့၌ ဆင်းရဲစွာ ကျင့်ရမှ ခြုံတွင်းပုန်းနေသော နွားကို ခက်ခဲစွာ မြင်ရသကဲ့သို့ နောက်ဉာဏ် ၉-ပါးတို့၌ ပင်ပန်းပြီးမှ မဂ်ရခြင်းတည်း၊ ကြွင်း ဥပမာယှဉ်သိလေ။</p> <h3>၃ - အသုဘသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄ မျိုးမှာ- သံခိတ္တသုတ်လာ ၄ မျိုးတည်း။</p> <p>(၁) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်ဟု အဖန်ဖန် ရှုနေ၏၊ အာဟာရ၌ စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ လောကအားလုံး၌ မမွေ့လျော်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ သင်္ခါရ အားလုံး၌ အမြဲမရှိဟု အဖန်ဖန် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ထိုသူအား သေခြင်းကို အာရုံပြု၍ ဖြစ်သော သညာသည် မိမိသန္တာန်၌ ကောင်းစွာ ကပ်တည်၏၊ ထိုသူသည် သဒ္ဓါစသော ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် အာသဝေါကုန်ခြင်းငှာ မဂ်သမာဓိသို့ နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၂) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်ဟု (လ) ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ (လ) မဂ်သမာဓိသို့ လျင်စွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-628 <hr> (၃) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် ပဌမဈာန်၊ ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြု၍ နေ၏၊ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ (လ) နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၄) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် ပ၊ ဒု၊ တ၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏။ (လ) လျင်စွာရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဆင်းရဲချမ်းသာခွဲပုံ: အသုဘရှုခြင်း စသည်တို့ကား ဆင်းရဲစွာ ကျင့်ရခြင်းဖြစ်သည်။ မှန်၏၊ စက်ဆုပ်ဖွယ် အသုဘအာရုံစသည်တို့၌ ပကတိအားဖြင့်ပင် မြတ်နိုးသော စိတ်သည် မကပ်ငြိရကား ထိုအသုဘ စသည်တို့ကို ပွားများလျှင် ဆင်းရဲစွာ ကျင့်ရတော့သည်၊ ပဌမဈာန် စသည်တို့ကိုကား ချမ်းသာစွာ ကျင့်ရ၏။<br> ပဋိပဒါ ၄-ပါးလုံးဆိုင်ရာ ဥပမာ: တိုက်ပွဲဝင် ယောက်ျားသည် ပျဉ်ချပ်အုံကို ပြု၊ လက်နက် ၅-ပါးလွယ် တိုက်ပွဲဝင်သည်။ ထိုသူသည် အကြား၌ အပန်းဖြေလို၍ ပျဉ်ချပ်အုံသို့ဝင် အပန်းဖြေ၊ အဖျော် စားဖွယ် စသည် မှီဝဲ၊ နောက် စစ်ပွဲဝင်တိုက်သည်။<br> နှီးနှောလျှင်: စစ်မြေပြင်နှင့် ကိလေသာ၊ ပျဉ်ချပ်အုံနှင့် ဗိုလ် ၅-ပါး၊ တိုက်ပွဲဝင်ယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ လက်နက် ၅-ပါး စွဲကိုင်ထားသကဲ့သို့ ဝိပဿနာပညာလျှင် ၅-ခုမြောက်သော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး၊ စစ်ပွဲဝင်ချိန်နှင့် ဝိပဿနာရှုမှတ်ချိန်၊ အပန်းဖြေလို၍ ပျဉ်ချပ်အုံဝင် အဖျော်စားဖွယ် မှီဝဲချိန်ကဲ့သို့ ဝိပဿနာရှု၍ စိတ်မသာယာသောအခါ ဗိုလ် ၅-ပါးကို မှီ၍ စိတ်ရွှင်လန်းချိန်၊ အပန်းဖြေ စားသောက်ပြီး၍ တဖန် တိုက်ပွဲဝင်ချိန်နှင့် ဗိုလ် ၅-ပါးတို့ဖြင့် စိတ်ရွှင်စေပြီး တဖန် ဝိပဿနာအားထုတ်၍ ဝဋ်ကင်းကာ အရဟတ္တဖိုလ်ရချိန် တူတော့သည်။</p> <h3>၄-ပဌမခမသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- သည်းမခံခြင်း၊ သည်းခံခြင်း၊ ဆုံးမခြင်း၊ ငြိမ်းစေခြင်းဟူသော အကျင့်တို့တည်း။</p> <p>သည်းမခံခြင်းဟူသော အကျင့်မှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ဆဲရေးသူကို ပြန်၍ ဆဲရေး၊ ထိပါးသူကို ပြန်၍ထိပါး၊ ပုတ်ခတ်သူကို ပြန်ပုတ်ခတ်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>သည်းခံခြင်းအကျင့်မှာ- အချို့သူသည် ဆဲရေးသူကို ပြန်မဆဲရေး၊ ထိပါးသူကို ပြန်၍ မထိပါး၊ ပုတ်ခတ်သူကို ပြန်မပုတ်ခတ်၊ ဤအကျင့်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-629 <hr> ဆုံးမခြင်းအကျင့်မှာ- ရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် အဆင်းကို မြင်သော် မိန်းမယောက်ျား စသော သဏ္ဌာန်၊ နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ လက်စသော အင်္ဂါ၊ ပြုံးဟန်စသော အမူအရာ၊ အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ စက္ခုန္ဒြေကို မစောင့်စည်းလျှင် ယင်းမစောင့်စည်းမှုကြောင့် အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿဟူသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များ ထိုမစောင့်စည်းသူကို လိုက်၍ နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းသည် ထိုစက္ခုကို စောင့်စည်းရန် ကျင့်၏၊ စောင့်စည်း၏၊ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏၊ နားဖြင့် အသံကို ကြားသော် (လ) မနော၌ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>ငြိမ်းစေခြင်းအကျင့်မှာ- ရဟန်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမဝိတက်၊ ဗျာပါဒဝိတက်၊ ဝိဟိံသဝိတက်ကို ဖြစ်တိုင်းဖြစ်တိုင်းသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို သည်းမခံ၊ ပယ်ဖျောက်ငြိမ်းစေ၏။ တဖန် မဖြစ်ခြင်းသို့ ရောက်စေ၏၊ ဤအကျင့်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၅-ဒုတိယခမသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- သည်းမခံခြင်း စသော အကျင့် ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>သည်းမခံခြင်းအကျင့်မှာ- အချို့သူသည် အချမ်းအပူ၊ ဆာလောင်မွတ်သိပ်ခြင်း၊ မှက် ခြင်စသည် ကိုက်ခြင်း အတွေ့တို့ကိုလည်းကောင်း၊ စကားဆိုးများကိုလည်းကောင်း သည်းမခံနိုင်၊ ကိုယ်၌ဖြစ်သော ပြင်းထန်သော သေလောက်သော ဆင်းရဲဝေဒနာများကို သည်းမခံနိုင်သော သဘောရှိ၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>သည်းခံခြင်းအကျင့်မှာ- အချမ်းအပူ၊ (လ) သည်းခံနိုင်၏၊ ကိုယ်၌ဖြစ်သော (လ) သည်းခံနိုင်သော သဘောရှိ၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>ဆုံးမခြင်းအကျင့်နှင့် ငြိမ်းစေခြင်းအကျင့်မှာ ပဌမခမသုတ်အတိုင်းပင်။</p> <h3>၆-ဥဘယသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- သံခိတ္တသုတ်လာ ၄-မျိုးတို့တည်း၊ ထိုတွင်-</p> <p>(၁) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို ဆင်းရဲစွာကျင့်ရသောကြောင့်လည်း ယုတ်ညံ့၏၊ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောကြောင့်လည်း ယုတ်ညံ့၏၊ ၂-ပါးစုံသော အကြောင်းကြောင့်ပင် ယုတ်ညံ့၏ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>(၂) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သောအသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို ဆင်းရဲခြင်းကြောင့် ယုတ်ညံ့၏ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-630 <hr> (၃) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောကြောင့် ယုတ်ညံ့၏ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>(၄) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သောအသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို ချမ်းသာစွာကျင့်ရခြင်းကြောင့်လည်း မြတ်၏၊ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသောကြောင့်လည်း မြတ်၏၊ ၂-ပါးစုံသောအကြောင်းဖြင့်လည်း မြတ်၏ဟု ဆိုအပ်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၇ - မဟာမောဂ္ဂလာနသုတ်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်ထေရ်ထံ ချဉ်းကပ်ကာ “ဤအကျင့် ၄ မျိုးတို့တွင် အဘယ်အကျင့်ကိုစွဲ၍ သင်၏စိတ်သည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတို့မှ ကင်းလွတ်ပါသနည်း” ဟု မေးရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်က “ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကိုစွဲ၍ ငါ၏စိတ်သည် အစွဲကင်းကာ အာသဝေါတို့မှ ကင်းလွတ်ပါသည်” ဟု ဆိုသည်။</p> <p>အရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ အောက်မဂ် ၃-ခုမှာ ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသောအသိဉာဏ်ရှိသည်၊ အရဟတ္တမဂ်သာ ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသည်၊ ဤစတုတ္ထမဂ်ကိုရည်၍ ဖြေသည်။</p> <h3>၈ - သာရိပုတ္တသုတ်</h3> <p>အရှင်မောဂ္ဂလာန်ကလည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာအား အလားတူမေးရာ “ဤအကျင့် ၄-မျိုးတွင် ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်ကိုစွဲ၍ ငါ၏စိတ်သည် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတို့မှ ကင်းလွတ်၏” ဟု ဆိုသည်။ (အရဟတ္တမဂ်ကိုရည်၍ အရှင်မြတ် ဤသို့ဖြေသည်၊ အောက်မဂ် ၃-ခုကား ချမ်းသာစွာ ကျင့်ရသော်လည်း အသိဉာဏ်နှေးသည်။)</p> <h3>၉-သသင်္ခါရသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်မှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်၏၊ အချို့ကား သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ အချို့ကား မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ အချို့ကား သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤ ၄-ယောက်တို့တည်း။</p> <p>(၁) မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်သောအခြင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-631 <hr><br> အားဖြင့် အဖန်ဖန်ရှုနေ၏၊ အာဟာရ၌ စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ လောကအားလုံး၌ မမွေ့လျော်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ သင်္ခါရအားလုံး၌ အမြဲမရှိဟု အဖန်ဖန် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍နေ၏။ ထိုသူအား သေခြင်းကို အာရုံပြု၍ ဖြစ်သော သညာသည် မိမိသန္တာန်၌ ကောင်းစွာကပ်တည်၏၊ ထိုသူသည် သဒ္ဓါစသော ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏။ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏။ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့လွန်ကဲခြင်းကြောင့် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်ခြင်းရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၂) သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်သော (လ) ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏။ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် သေပြီးနောက် အားထုတ်မှုနှင့်တကွဖြစ်သော ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၃) မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ရဟန်းသည် ပ၊ ဒု၊ တ၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ရောက်၍နေ၏။ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးတို့ကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့လွန်ကဲခြင်းကြောင့် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၄) သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ရဟန်းသည် ပ၊ ဒု၊ တ၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ရောက်၍နေ၏၊ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးတို့ကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် သေပြီးနောက် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံ: ပဌမ၊ ဒုတိယ ပုဂ္ဂိုလ်များကား- သုက္ခဝိပဿကတို့ဖြစ်၍ အားထုတ်မှုရှိ၍ သင်္ခါရနိမိတ်ကို ဖြစ်စေကြရသည်။ တဦးကား ဝိပဿနာဣန္ဒြေများ အားကြီးသောကြောင့် ယခုဘဝ ကိလေသာငြိမ်းသည်။ တဦးမှာ အားသေးသောကြောင့် နောက်ဘဝမှ မူလကမ္မဋ္ဌာန်း ပြန်ရ၊ အားထုတ်မှုရှိပြီး နိမိတ်ထင်ကာ ကိလေသာငြိမ်းသည်။</p> <p>တတိယ၊ စတုတ္ထတို့မှာ သမထယာနိကတို့တည်း။ တဦးကား အားထုတ်မှုမရှိ၊ ဣန္ဒြေအားကောင်း၍ ယခုဘဝ ကိလေသာငြိမ်း၊ တဦးမှာ အားသေး၍ နောက်ဘဝမှ မူလကမ္မဋ္ဌာန်း ပြန်ရ၊ အားထုတ်မှုမပါဘဲ ကိလေသာငြိမ်းသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-632 </p><hr> <h3>၁၀-ယုဂနဒ္ဓသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ကောသမ္ဗီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌နေစဉ် ရဟန်းများအား ငါ့ရှင်တို့၊ ရဟန်းယောက်ျား ရဟန်းမိန်းမ မည်သူမဆို ငါ့ထံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ခြင်းကို ပြောကြား၏။ ထိုသူအားလုံးသည် မဂ် ၄-ပါးတို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဤ ၄-ပါးတို့တွင် ၁-ပါးပါးဖြင့်လည်းကောင်း အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကြောင်းကို ပြောကြား၏။</p> <p>လေးပါးတို့မှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သမထလျှင် ရှေ့သွားရှိသော ဝိပဿနာကို ပွားများ၏။ ထိုရဟန်းအား သောတာပတ္တိမဂ်သည် ထင်၏၊ ထိုရဟန်းသည် ထိုမဂ်ကို မှီဝဲပွားများ ကြိမ်ဖန်များစွာပြု၏။ ထိုရဟန်းအား သံယောဇဉ်တို့ပျောက်ကာ အနုသယတို့ ကင်းကုန်၏။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် ဝိပဿနာလျှင် ရှေ့သွားရှိသော သမထကို ပွားများ၏။ ထိုရဟန်းအား မဂ်သည် ထင်၏၊ ထိုရဟန်းသည် ထိုမဂ်ကို မှီဝဲပွားများ ကြိမ်ဖန်များစွာပြု၏၊ ထိုရဟန်းအား သံယောဇဉ်တို့ပျောက်ကာ အနုသယတို့ ကင်းကုန်၏။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် သမထ ဝိပဿနာကို အစုံပြု၍ ပွားများ၏။ (လ) ကင်းကုန်၏။</p> <p>(၄) ရဟန်းအား တရားတို့၌ ပျံလွင့်ခြင်း ဓမ္မုဒ္ဓစ္စသည် အထူးသဖြင့် ယူအပ်သော စိတ်သည်ဖြစ်၏။ အကြင်အခါ၌ ထိုဝိပဿနာစိတ်သည် (ဂေါစရဇ္ဈတ္တ) နိဗ္ဗာန်၌သာ ကောင်းစွာတည်နစ်၏၊ တည်ကြည်၏၊ စိတ်ကို ကောင်းစွာထား၏၊ ထိုအခါ ထိုရဟန်းအား မဂ်သည် ထင်၏၊ (လ) ကင်းကုန်၏။ ဤ ၄-ပါးတို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဤ ၄-ပါးတို့တွင် တပါးပါးဖြင့်လည်းကောင်း ပြောကြား၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဝိပဿနာလျှင် ရှေ့သွားရှိသော သမထကိုပွား: ပကတိအားဖြင့် ဝိပဿနာရယူသည်၊ ဝိပဿနာ၌တည်၍ သမာဓိကို ဖြစ်စေသည်။</p> <p>အစုံပြု၍ ပွားခြင်း: ထိုစိတ်ဖြင့် သမာပတ်ဝင်စား၊ ထိုစိတ်ဖြင့်ပင် သင်္ခါရတို့ကို မသုံးသပ်နိုင်ပါ။ အကြင်မျှလောက်သော သမာပတ်တို့ကိုဝင်စား၊ ထိုမျှလောက်သော သင်္ခါရတို့ကို သုံးသပ်သည်။ ချဲ့- ပဌမဈာန်ဝင်စား၊ ထိုမှထ၍ ပဌမဈာန်၌ရှိသော သင်္ခါရတို့ကို သုံးသပ်စသည်တည်း။</p> <p>တရားတို့၌ ပျံလွင့်မှုနှောင့်ယှက်: ဝိပဿနာညစ်ညူးကြောင်း ဘေးရန် ၁၀-ပါးဟူသော ပျံလွင့်မှု နှောင့်ယှက်ခြင်းတည်း။ သပ္ပါယ ၇-ပါး ရသောအခါ ဝိပဿနာလမ်းစဉ် တက်တော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-633 </p><hr> <h3>(၁၈) ၃-သဉ္စေတနိယဝဂ်</h3> <h3>၁-စေတနာသုတ်</h3> <p>မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာကြောင့်သာ ကိုယ် (ကာယဒွါရ) ရှိလတ်သော် ကိုယ်၌ဖြစ်သော လှုံ့ဆော်မှု စေတနာကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏။ နှုတ်ရှိလတ်သော် နှုတ်၌ဖြစ်သော စေတနာကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်၏။ စိတ်ရှိလတ်သော် စိတ်၌ဖြစ်သော စေတနာကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏။</p> <p>ထိုသူအား အကြင်ကာယသင်္ခါရဟူသော အကြောင်းကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲဖြစ်ပေါ်၏။ ကိုယ်တိုင်မူလည်း ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်၏။ သူတပါးတို့သည်မူလည်း ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်ကြကုန်၏။ ကောင်းစွာသိလျက်မူလည်း ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်၏၊ ကောင်းစွာမသိဘဲလျက်မူလည်း ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်၏။ (ဝစီ၊ မနော သင်္ခါရ နည်းတူ။)</p> <p>ဤစေတနာတရားတို့၌ အဝိဇ္ဇာသည် အဖန်ဖန် ကျရောက်၏။ အဝိဇ္ဇာ၏သာလျှင် အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့ ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် ထိုသူအား အကြင်ကာယ၊ ဝစီ၊ မနော သင်္ခါရကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုကာယ၊ ဝစီ၊ မနော သင်္ခါရသည် မဖြစ်။</p> <p>ထိုသူအား အကြင်စေတနာကံကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုလယ်မြေသဖွယ် ယာမြေသဖွယ်ဖြစ်သော စေတနာကံမဖြစ်။ အကြင်အကြောင်းကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုတည်ရာ အကြောင်းမဖြစ်။</p> <p>အတ္တဘောရခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>(၁) မိမိ၏စေတနာ (လှုံ့ဆော်မှု) သာဖြစ်၍ သူတပါး၏ စေတနာမဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်းတမျိုး။</p> <p>(၂) သူတပါး၏စေတနာသာဖြစ်၍ မိမိစေတနာမဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်းတမျိုး။<br> (၃) မိမိသူတပါး ၂-ဦးသား၏ စေတနာလည်းဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်းတမျိုး။<br> (၄) ၂-ဦးသား၏ စေတနာလည်း မဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်း တမျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤသို့ဟောအပ်သော် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ဘုရားရှင်အား “မြတ်စွာဘုရား၊ အကျဉ်းဟောအပ်သော ဤတရား၏အနက်ကို တပည့်တော် အကျယ် ဤသို့သိပါသည်။ ထိုအတ္တဘောရခြင်း ၄-မျိုးတို့တွင် ပဌမရခြင်း၌ မိမိစေတနာကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့၏ ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်းဖြစ်၏။ ဒုတိယရခြင်း၌ သူတပါး၏စေတနာကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့၏ ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်းဖြစ်၏။ တတိယရခြင်း၌ မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသား၏ စေတနာကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့၏ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်းဖြစ်၏။ စတုတ္ထရခြင်း၌ မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသား၏ စေတနာမဖြစ်၊ ထိုအကြောင်းဖြင့် အဘယ်နတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-634 <hr> တို့ကို မှတ်အပ်ပါကုန်သနည်း” ဟု လျှောက်ရာ “နေဝသညာနာသညာယတနဘုံသို့ ရောက်ကုန်သော နတ်တို့ကို မှတ်အပ်ကုန်၏” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက “အကျင့်ကြောင့် ဤလောက၌ အချို့သူသည် ထိုကိုယ်မှ စုတေလျှင် ဤကာမဘုံသို့ လာရောက်တတ်ရကား အာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်တို့ မည်ကုန်၏။ အချို့မှာ မလာရောက်တတ်ရကား အနာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်တို့ မည်ကုန်၏။ ထိုအကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်း” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ဤသာသနာတော်၌ အောက်ဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် မပယ်ရသေးသူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် နေဝသညာနာသညာယတနဈာန်သို့ ရောက်နေ၏။ ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာသလိုရှိ၏၊ နှစ်သိမ့်ခြင်းသို့ရောက်၏၊ ထိုဈာန်ကို နှလုံးသွင်းကာ အကြိမ်များစွာ နေလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ ဈာန်မလျော့ဘဲ သေလျှင် နေဝသညာနာသညာယတနဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ထိုသူသည် ထိုဘုံမှ စုတေလျှင် ကာမဘုံသို့ လာရောက်တတ်သောကြောင့် အာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်မည်၏။”</p> <p>“အောက်ပိုင်းဆိုင်ရာ သံယောဇဉ်ကိုပယ်ပြီးသူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် နေဝသညာနာသညာယတနဈာန်သို့ (လ) အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ထိုသူသည် ထိုဘုံမှ စုတေလျှင် ဤ (ခန္ဓာ ၅-ပါးရှိ) ဘုံသို့ မလာရောက်တတ်သောကြောင့် အနာဂါမီ ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏။ အောက်ဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ်တို့ကို မပယ်ခြင်း၊ ပယ်ခြင်းကား အကြောင်းအထောက်အပံ့တည်း” ဟု မိန့်။</p> <p>ကိုယ်၌ဖြစ်သော စေတနာ: ၂၀ (မဟာကုသိုလ် ၈ + အကုသိုလ် ၁၂) ၌ရှိသော စေတနာတည်း။ ဝစီစေတနာလည်း ၂၀ ပင်။ မဟဂ္ဂုတ် ကုသိုလ်စေတနာ ၉-ခုထပ်ထည့်၍ မနောစေတနာ ၂၉ တည်း။ အားလုံး အဝိဇ္ဇာကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <p>သိပါလျက်ပြုခြင်း: ကုသိုလ်ကို ကုသိုလ်ဟု၊ ၎င်းအကျိုးကို အကျိုးဟု၊ အကုသိုလ်ကို အကုသိုလ်ဟု စသည်ဖြင့် သိ၍ပြုခြင်းတည်း။ ကံ ၂၀ ပင် ရသည်၊ မသိဘဲပြုလျှင်လည်း နည်းတူပင် ၂၀ (ကာယအတွက်တည်း)။</p> <p>မသိသော်လည်း ကံဖြစ်ပုံ: ကလေးများသည် မိဘများပြုသလို စေတီရှိခိုး ပန်းပူဇော် သံဃာရှိခိုးလျှင် ကုသိုလ်ဟု မသိသော်လည်း ထိုကလေးများအတွက် ထိုအမှုသည် ကုသိုလ်သာဖြစ်သည်။ သားငှက်စသော တိရစ္ဆာန်များ တရားနာ သံဃာရှိခိုးခြင်း စသည်လည်း နည်းတူပင်တည်း။</p> <p>အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ: ကလေးများ မိဘကို လက်၊ ခြေတို့ဖြင့် ပုတ်ခတ်၊ ရဟန်းများအား လက်ဖြင့်ရွယ်၊ တုတ်ပစ်၊ ဆဲရေးခြင်း၊ နွားမများ၊ မြွေများက သံဃာကို လိုက်ခြင်း၊ ကိုက်ခြင်းတို့လည်း သိသည်ဖြစ်စေ၊ မသိသည်ဖြစ်စေ အကုသိုလ်သာတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-635 <hr> ၃ ဒွါရ စေတနာပေါင်းသော်: ကာယဒွါရ၌ (ကိုယ်တိုင်ပြု၊ စေခိုင်း၍ပြု၊ သိ၍ပြု၊ မသိဘဲပြု) ၄-မျိုး တစ်မျိုး ၂၀ စီ ပေါင်း ၈၀။ ဝစီဒွါရ ၈၀။ မနောဒွါရ၌ ၂၉ x ၄ လီ = ၁၁၆။ ပေါင်းစေတနာ ၂၇၆ ရသည်။ အားလုံး သင်္ခါရက္ခန္ဓာ။ ယှဉ်ဘက်ခံစားမှုအခြင်းအရာကား ဝေဒနာက္ခန္ဓာ။ ကာယကား ဥပါဒါရုပ်၊ ထို၏အကြောင်းကား မဟာဘုတ် ၄-ပါး။ ဤအားလုံး ခန္ဓာ ၅-ပါး ဒုက္ခသစ္စာမည်သည်။<br> ထိုကာယစသည် မဖြစ်: ရဟန္တာအား စေတီယင်ပြင်၊ ဗောဓိယင်ပြင် တံမြက်လှည်းခြင်း၊ ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်ပြုခြင်းစသော ကာယကံမှုစသည် ရှိသော်လည်း အကျိုးမပေးတော့သောကြောင့် “မဖြစ်” ဟုဆိုသည်။ ဝစီကံမှုစသည်လည်း ဖြစ်နိုင်ပုံ နည်းတူ။</p> <p>မိမိစေတနာကြောင့် ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်း: ခိဍ္ဍာပဒေါသိက နတ်များတည်း။ နန္ဒနဥယျာဉ်၊ စိတ္တလတာဥယယဉ် စသည်တို့၌ နတ်ချမ်းသာအပြည့် ခံစားစဉ် အစားအသောက်မေ့ရကား အာဟာရပြတ်သဖြင့် နေပူထားသော ပန်းများလို နွမ်းသေကြသည်။</p> <p>သူတပါး စေတနာကြောင့် သေကြ: မနောပဒေါသိက နတ်များတည်း။ စတုမဟာရာဇ်ဘုံသား ၎င်းနတ်များတွင် တဦးသည် အခြံအရံနှင့်တကွ ရထားဖြင့် နက္ခတ်ကစားလမ်းသွားစဉ် နောက်မှလိုက်လာသူ တဦးက မြင်၍ “ဤအထီးကျန်နတ်သည် ဟန်ရေးပြသွားသည်” ဟု အမျက်ထွက်သည်။ ရှေ့နတ်က နောက်ပြန်အလှည့် ထိုနတ်ကို မြင်၍ စိတ်ဆိုးသူတို့မည်သည် သိလွယ်ရကား နောက်နတ်အမျက်ထွက်ပုံကို သိပြီး “သင်စိတ်ဆိုးသော်ကော ငါအဘယ်ပြုမည်နည်း၊ ငါ၏ ဒါန သီလ စသည်တို့နှင့် စပ်၍ ဤစည်းစိမ် ငါရသည်၊ သင်နှင့် မပတ်သက်” ဟု တဖန်ပြန်၍ အမျက်ထွက်သည်။ မှန်၏၊ တဦးစိတ်ဆိုးသော်လည်း တဦးက မဆိုးလျှင် ပြီးသေးသည်၊ ၂-ဦးလုံးမူ တဦးအမျက်သည် တဦးအား ကျေးဇူးပြုသဖြင့် ၂-ဘက်နတ်သမီးများ ငိုကြကုန်စဉ် ယင်းနတ်သား ၂-ဦး စုတေကြသည်။</p> <p>၂-ဦးသား စေတနာကြောင့်သေကြ: လူများတည်း။ စိတ်ဆိုး၍ မိမိကိုယ်မိမိ လက်၊ တုတ်တို့ဖြင့် ထုရိုက်၊ သန်လျက်ဖြင့်ဖြတ်၊ အဆိပ်သောက်၊ ချောက်ထဲခုန်ချ၊ ရေထဲခုန်ဆင်းကြသည်။ သူတပါးတို့ကိုလည်း တုတ်၊ လက်နက်ဖြင့် ရိုက်သတ်စေကြသည်။</p> <p>အဘယ်နတ်တို့ကို မှတ်အပ်ပါကုန်သနည်း: မိမိမဖြေနိုင်၍ အရှင်သာရိပုတ္တရာမေးသည်မဟုတ်၊ ဤပြဿနာကား ဘုရားရှင်၏ အရာဟု အရှင်မြတ် သဘောထားကာ မေးလျှောက်သည်။ အောက် ကာမ၊ ရူပသတ္တဝါတို့ကို ရအပ်သော်လည်း ဘဝဂ်ဖြင့်ပိုင်းခြားကာ အကြွင်းမဲ့ ဖြေဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-636 <hr> ဤကာမဘုံသို့ လာရောက်တတ်သူ: ထိုဘုံ၌ ပြန်မဖြစ်၊ အထက်ဘုံသို့လည်း မသွားသူတည်း။ မလာရောက်သူ ဟူသည်- အောက်ပြန်မရောက်တော့သော်လည်း ထိုဘုံပြန်ဖြစ်၊ အထက်ဘုံတက်၊ ထိုဘုံ၌သော်လည်း ပရိနိဗ္ဗာန်စံသည်။ အထက်ဘုံတက်ဆိုရာ၌ အောက် အရူပဘုံသာတည်း၊ ဘဝဂ်၌ရောက်နေသူကား တက်စရာမရှိတော့။</p> <h3>၂-ဝိဘတ္တိသုတ်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက ရဟန်းများအား ငါ့ရှင်တို့၊ ရဟန်းဖြစ်၍ ၁၅-ရက်ရှိပြီးသော ငါသည် အနက် ၅-ပါးတို့၌ အပြားအားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ သိသော အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို အကြောင်းအားဖြင့် အက္ခရာအားဖြင့် မျက်မှောက်ပြုနိုင်ခဲ့ပြီ။ ထိုအတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ကို ငါသည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ဟောကြား၏၊ ထင်စွာဟောပြော၏၊ သိစေ၏၊ ဖြစ်စေ၏၊ ဖွင့်ပြ၏၊ ဝေဖန်၏၊ ပေါ်လွင်အောင်ပြု၏။ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ၌ ယုံမှားတွေးတောသူသည် ငါ့ကို အမေးပြဿနာဖြင့် ချဉ်းကပ်လော့၊ ငါသည် ထိုသူအား ဖြေဆိုသဖြင့် စိတ်ကို နှစ်သက်စေအံ့။ အကြင်ဆရာသည် ငါတို့သိအပ်သော တရားတို့၌ ကောင်းစွာလိမ္မာတော်မူ၏၊ ထိုဆရာသည် ငါတို့၏ မျက်မှောက်၌ ဖြစ်တော်မူ၏။</p> <p>ရဟန်းဖြစ်၍ (လ) ငါသည် အကြောင်း ၅-ပါးတို့၌ အပြားအားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ သိသော ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို (လ) ဖြစ်တော်မူ၏။<br> ရဟန်းဖြစ်၍ (လ) ငါသည် မဂဓဘာသာကို အပြားအားဖြင့် ခွဲခြားဝေဖန်၍ သိသော နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို (လ) ဖြစ်တော်မူ၏။<br> ရဟန်းဖြစ်၍ (လ) ငါသည် ရှေးဉာဏ် ၃-ပါးတို့၌ အပြားအားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ သိသော ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို (လ) ဖြစ်တော်မူ၏ဟု မိန့်။</p> <p>လိမ္မာသောဆရာ: ငါတို့မျက်မှောက်၌ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ကို ငါမျက်မှောက်မပြုရသေးလျှင် “ရှေးဦးမျက်မှောက် ပြုဦးလော့” ဟု ငါ့ကို ဘုရားရှင်တားမြစ်လတ္တံ့ဟု ဘုရားရှေ့တော်ထိုင်လျက် သီဟနာဒကို မြွက်ဆိုသည်။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၃-ပါးကား လောကီ၊ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါကား လောကီ လောကုတ္တရာ ရောသည်။</p> <h3>၃-မဟာကောဋ္ဌိကသုတ်</h3> <p>အရှင်မဟာကောဋ္ဌိကသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာအား တွေ့ထိခြင်း၏တည်ရာ ဖဿာယတန ၆-ပါး အကြွင်းမဲ့ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် အခြားကိလေသာ တစုံတခုရှိသေးသလောဟု လျှောက်ရာ ဤသို့မဆိုသင့်ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာက ပယ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-637 <hr> မရှိလေသလော၊ ရှိလည်းရှိ မရှိလည်း မရှိသလော၊ ရှိသည်လည်း မဟုတ် မရှိသည်လည်း မဟုတ်သလောဟု နောက်အမေး ၃-မျိုးကိုလည်း ဤသို့မဆိုလင့်ဟုပင် ပယ်သည်။ ရှိလေသလောစသည်ဖြင့် ၄-မျိုးကို မေးလတ်သော် ဤသို့မဆိုလင့်ဟု ၄-မျိုးလုံးကိုပင် ပယ်၏။ “ဟောဆိုတော်မူသော ဤတရား၏အနက်ကို အဘယ်သို့မှတ်ရပါအံ့နည်း” ဟု အရှင်ကောဋ္ဌိကက လျှောက်ပြန်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက—</p> <p>ဖဿာယတန ၆-ပါး အကြွင်းမဲ့ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် အခြားကိလေသာတစုံတခု ရှိ၏၊ မရှိ၊ ရှိလည်း ရှိ၊ မရှိလည်း မရှိ၊ ရှိသည်လည်းမဟုတ်၊ မရှိသည်လည်း မဟုတ်ဟု ဤ ၄-မျိုးဆိုသူသည် မချဲ့သင့်သောအရာကို ချဲ့၏။ ဖဿာယတန ၆-ပါးဖြစ်ခြင်းနှင့်အမျှ (သံသရာကို ချဲ့တတ်သော တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိဟုဆိုအပ်သော) ပပဉ္စတရား၏ ဖြစ်ခြင်းသည် ရှိ၏။ ပပဉ္စတရား၏ ဖြစ်ခြင်းနှင့်အမျှ ဖဿာယတန ၆-ပါးဖြစ်ခြင်းသည် ရှိ၏။ ဖဿာယတန ၆-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် ပပဉ္စတရား၏ ချုပ်ခြင်း ငြိမ်းခြင်းသည် ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>အမေး ၄-မျိုးပယ်: သဿတ၊ အသဿတ၊ ဥစ္ဆေဒ၊ ဧကစ္စသဿတ၊ အမရာဝိက္ခေပနှင့် စပ်၍ မေးသောကြောင့် အားလုံးပယ်သည်။ တစုံတခုသော အတ္တရှိသေးသလော စသည်ဖြင့် အတ္တအယူနှင့် စပ်၍ သဿတစသော အခြင်းအရာအားဖြင့်လည်း မေးသည်။</p> <p>ထိုင်နေသော ရဟန်းတပါးကြောင့်: အရှင်ကောဋ္ဌိကမှာ ယင်းအတ္တအယူမရှိသော်လည်း ယင်းအယူရှိ ရဟန်းတပါး ထိုပရိသတ်၌ ထိုင်နေရာ မမေးဝံ့သူဖြစ်၍ သူ့အယူဖြေစေခြင်းငှာလည်းကောင်း၊ အနာဂတ်တွင် ယင်းအယူရှိသူများအတွက် “ဘုရားလက်ထက်ကပင် ဤပြဿနာကို သာဝကကြီးများ ဖြေပြီးပြီ” ဟု စကားဆိုခွင့်ပြတ်စေခြင်းငှာလည်းကောင်း မေးသည်။</p> <p>အရူပဘုံပုထုဇဉ်ဗြဟ္မာ: ဖဿာယတန ၅-ပါးသာချုပ်၊ တပါးကျန်၍ ပပဉ္စရှိသေးသည်။ ပဉ္စဝေါကာရဘုံနှင့် စပ်၍ ဤပြဿနာ ဟောအပ်သည်။</p> <h3>၄-အာနန္ဒသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာမေး အရှင်ကောဋ္ဌိကဖြေ တူပြီ။</p> <h3>၅-ဥပဝါဏသုတ်</h3> <p>အရှင်ဥပဝါဏသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ချဉ်းကပ်ပြီး “အရှင်မြတ်အား အသိဉာဏ် ဝိဇ္ဇာဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသလော” ဟု လျှောက်ရာ ဤသို့အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် မဖြစ်နိုင်ဟု ပြန်မိန့်သည်။ “အကျင့်စရဏဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသလော၊ ဝိဇ္ဇာစရဏဖြင့် အဆုံးကို ပြုပါသလော၊ ဝိဇ္ဇာစရဏကို ဖယ်ထား၍ အဆုံးကို<br> <br>စာမျက်နှာ-638 <hr> ပြုပါသလော” ဤအမေး ၃-မျိုးကိုလည်း “ဤသို့ အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် မဖြစ်နိုင်” ဟုပင် ပြန်မိန့်သည်။</p> <p>အရှင်ဥပဝါဏက “အရှင်မြတ်သည် အမေး ၄-မျိုးလုံးကိုပင် ပယ်၍ ဖြေသည်၊ အဘယ်သို့လျှင် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသနည်း” ဟု လျှောက်ပြန်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ဝိဇ္ဇာဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏အဆုံးကို အကယ်၍ပြုသည်ဖြစ်အံ့၊ စွဲလမ်းခြင်းဖြစ်လျက်သာလျှင် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ စရဏဖြင့် ပြုသည်ဖြစ်လျှင် စွဲလမ်းခြင်းဖြစ်လျက်သာ ဝဋ်အဆုံးကိုပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ ဝိဇ္ဇာစရဏဖြင့် ပြုသည်ဖြစ်လျှင် စွဲလမ်းခြင်းဖြစ်လျက်သာ ဝဋ်အဆုံးကို ပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ ဝိဇ္ဇာစရဏကို ပယ်ထား၍ ပြုသည်ဖြစ်လျှင် ပုထုဇဉ်သည် ဝဋ်အဆုံးကို ပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ မှန်၏၊ ပုထုဇဉ်သည် ဝိဇ္ဇာစရဏမှ ကင်း၏။ စရဏမှ ချို့တဲ့သူသည် ဟုတ်မှန်စွာ မသိမမြင်၊ စရဏနှင့် ပြည့်စုံသူသာ ဟုတ်မှန်စွာ သိမြင်၏။ ဟုတ်မှန်စွာ သိမြင်သည်ဖြစ်၍ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြု၏” ဟု မိန့်။</p> <h3>၆-အာယာစနသုတ်</h3> <p>သဒ္ဓါတရားနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ကောင်းစွာ တောင့်တလိုမူ “ငါသည် သာရိပုတ္တရာ၊ မောဂ္ဂလာန်တို့၏ သဘောနှင့်တူမျှသော သဘောရှိသူဖြစ်ရလို၏” ဟု တောင့်တရာ၏။ ငါ၏ တပည့်ရဟန်းတို့တွင် သာရိပုတ္တရာနှင့် မောဂ္ဂလာန်တို့သည် ချိန်သဖွယ် ဖြစ်ကုန်၏၊ နှိုင်းယှဉ်ကြောင်း ပမာဏ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>ရဟန်းမိန်းမသည်— ခေမာနှင့် ဥပ္ပလဝဏ် ဘိက္ခုနီတို့၏။ ဥပါသကာသည်— စိတ္တသူကြွယ်နှင့် ဟတ္ထကအာဠာဝက မင်းသားတို့၏။ ဥပါသိကာမသည်— ခုဇ္ဇုတ္တရာနှင့် ဝေဠုကဏ္ဍကီရွာသူ နန္ဒမာတာတို့၏ (လ) နှိုင်းယှဉ်ကြောင်း ပမာဏဖြစ်ကုန်၏ဟု မိန့်။ (အောက် ဧကကနိပါတ် အဋ္ဌကထာ၌ ဖွင့်ပြီးအတိုင်းပင်။)</p> <h3>၇ – ရာဟုလသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး ထိုင်နေသော အရှင်ရာဟုလာအား ဘုရားရှင်က “အတွင်းသန္တာန်၌ ဖြစ်သော အကြင်မြေဓာတ်သည်လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ ဖြစ်သော အကြင်မြေဓာတ်သည်လည်းကောင်း ရှိ၏၊ သဘောတရားသည် မြေဓာတ်သာတည်း။ ဤပထဝီဓာတ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ်မဟုတ်ဟု ဤသို့ ပထဝီဓာတ်ကို အမှန်အတိုင်း အကြောင်းသင့်အားဖြင့် ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှုအပ်၏။ ဤသို့ ရှုမြင်၍ ပထဝီဓာတ်၌ ငြိကပ်သောစိတ်သည် တပ်ခြင်းကင်း၏။”</p> <p>ရေ (အာပေါ)၊ မီး (တေဇော)၊ လေ (ဝါယော) ဓာတ်များ နည်းတူပင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-639 <hr> အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် ဓာတ် ၄-ပါးတို့၌ မိမိကိုယ်ဟူ၍ မရှု၊ မိမိဥစ္စာဟူ၍ မရှု၊ ဤရဟန်းကို တဏှာကို ဖြတ်ပြီး သံယောဇဉ်ကို လွန်မြောက်ပြီဟု ဆိုအပ်၏။ ကောင်းစွာ မာနကို ပယ်ခြင်းကြောင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပြီဟု မိန့်။</p> <p>အတွင်းသန္တာန်: ဆံ စသောအဖို့အစု ၂၀ တည်း။ ဣန္ဒြေနှင့် မစပ်သောတောင်၊ ကျောက်စသည်တို့ကား အပသန္တာန်မည်သည်။ ငါ့ဥစ္စာ ငါ ငါ့ကိုယ်မဟုတ် ဟူသည်- တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိ အစွဲ ၃-ခုကို ပယ်သောအားဖြင့် ဆိုသော စကားဖြစ်သည်။<br> ရာဟုလာအတွက် တရားများ: ဘုရားရှင်သည် သံယုတ္တနိကာယ် ရာဟုလောဝါဒသုတ်၊ စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ်၊ မဟာရာဟုလောဝါဒသုတ်၌ ဝိပဿနာကိုလည်းကောင်း၊ အမ္ဗလဋ္ဌိကရာဟုလောဝါဒသုတ်၌ ငယ်စဉ်ဖြစ်၍ မုသားရှောင်ခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ ဤ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်၌ အလုံး ၄-ပါး ဆိတ်သော ဝိပဿနာကိုလည်းကောင်း ဟောသည်။</p> <h3>၈-ဇမ္ဗာလိသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ငြိမ်သက်သော စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု မဟဂ္ဂုတ်သမာပတ်တခုခုသို့ ရောက်နေ၏။ ထိုရဟန်းသည် ပရမတ္ထအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသော တေဘူမကတရားအပေါင်း သက္ကာယ၏ ချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်ကို နှလုံးသွင်း၏။ ထိုရဟန်းအား နိဗ္ဗာန်၌ စိတ်သည် မသက်ဝင်နိုင်၊ မကြည်လင်နိုင်၊ ကောင်းစွာမတည်၊ မဝေခွဲနိုင်။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား နိဗ္ဗာန်မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မမျှော်လင့်အပ်။ ယောက်ျားသည် အစေးလိမ်းကျံနေသောလက်ဖြင့် သစ်ခက်ကို ကိုင်ဆွဲအံ့၊ ထိုယောက်ျား၏ လက်သည် ငြိကပ်ရာ စွဲယူရာဖွဲ့ရာ သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် မဟဂ္ဂုတ်သမာပတ် တခုခုသို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် (လ) နိဗ္ဗာန်၌ စိတ်သည် သက်ဝင်နိုင်၏။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား နိဗ္ဗာန်ကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်၏။ ယောက်ျားသည် စင်ကြယ်သော လက်ဖြင့် သစ်ခက်ကို ကိုင်ဆွဲအံ့၊ ထိုယောက်ျား၏လက်သည် မငြိကပ်ရာ မစွဲယူရာ မဖွဲ့ရာသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် မဟဂ္ဂုတ် သမာပတ် တခုခုသို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် အဝိဇ္ဇာကို ဖောက်ခွဲတတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်ကို နှလုံးသွင်း၏။ ထိုရဟန်းအား အရဟတ္တဖိုလ်၌ စိတ်သည် မသက်ဝင်နိုင်။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား အရဟတ္တဖိုလ်ကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မမျှော်လင့်အပ်။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သော တန်စီးတွင်းကြီးသည် ရှိ၏။ ယောက်ျားသည် ထိုတန်စီးတွင်းကြီး၏ ရေဝင်ရာအဝတို့ကို ပိတ်ဆို့၍ ရေထွက်ရာအဝတို့ကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့မူ၊ မိုးသည်လည်း ကောင်းစွာ မရွာသွန်းမူ ထိုတန်စီးတွင်း ကန်ပေါင်ကျိုးပျက်ခြင်း ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မမျှော်လင့်အပ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-640 <hr> (၄) ရဟန်းသည် မဟဂ္ဂုတ် သမာပတ်တခုခုသို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် အရဟတ္တဖိုလ်ကို နှလုံးသွင်း၏၊ (လ) အရဟတ္တဖိုလ်၌ စိတ်သည် သက်ဝင်နိုင်၏။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား အရဟတ္တဖိုလ်ကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်၏။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သော (လ) ရေဝင်ရာ အဝတို့ကို ဖွင့်လှစ်၍ ရေထွက်ရာအဝတို့ကို ပိတ်ဆို့ခဲ့မူ၊ မိုးသည်လည်း ကောင်းစွာ ရွာသွန်းခဲ့မူ ထိုတန်စီးတွင်းကြီး၏ ကန်ပေါင်ကျိုးပျက်ခြင်းကို မချွတ်ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သကဲ့သို့တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မြစ်ကမ်းတဘက်ကူးလိုသော ယောက်ျားဥပမာ: ယောက်ျားတဦးသည် ရေစီးသန်၍ ငါးကြမ်းနှောင့်ယှက်သော မြစ်ကူးသွားလို၏။ ဤကမ်းမှာ ဘေးရန်ရှိ၍ တဘက်ကမ်းမှာ ဘေးကင်းသည်၊ အဘယ်သို့ကူးရပါမည်နည်းဟု ဆင်ခြင်သော် တန်းစီပေါက်နေသော ရေခံတက် ၈-ပင်ကိုမြင်၍ ဤသစ်ပင်အစဉ်ဖြင့် သွားသင့်သည်ဟု နှလုံးပိုက်ကာ ရေခံတက်ပင်တို့မည်သည် အခက်ချော၍ လက်ကိုင်မမြဲကြံကာ ညောင်ပင်စသော တပင်ပင်၏ သစ်စေးဖြင့် လက်ခြေတို့ကို သုတ်လိမ်း၍ လက်ယာလက်ဖြင့် သစ်ကိုင်းတခုကိုင် လက်ခွာမရပေ။ တဖန် လက်ဝဲလက် ခြေ ၂-ဘက်ဖြင့်လည်း ကိုင်း ၄-ဘက်လုံး ခွာမရ၊ စောက်ထိုးမိုးမျှော်ဖြစ် မြစ်ညာမိုးရွာ၍ ရေတက်သော် ရေ၌ နစ်မွန်း၍ မိကျောင်းစာ ငါးစာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ဥပမာနှီးနှောပုံ: မြစ်ရေအယဉ်နှင့် သံသရာရေအယဉ်၊ တဘက်ကမ်းကူးလိုသော ယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ ဤဘက်ကမ်းနှင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဟိုဘက်ကမ်းနှင့် နိဗ္ဗာန်၊ ရေခံတက် ၈-ပင်နှင့် သမာပတ် ၈-ပါး။ သစ်စေးပေသောလက်ဖြင့် သစ်ကိုင်းကိုင်သကဲ့သို့ ဈာန်ဝိပဿနာတို့၏ ဘေးရန်များ မသုတ်သင်ဘဲ သမာပတ်ဝင်စားခြင်း။ လက်၊ ခြေ ၄-ဘက် သစ်ကိုင်း၌ ကပ်နေသကဲ့သို့ ပဌမဈာန်၌ နိကန္တိဖြင့် ကပ်ငြိခြင်း။ မြစ်ညာမိုးရွာသကဲ့သို့ ဒွါရ ၆-ပါး ကိလေသာဖြစ်ချိန်။ မြစ်ရေနစ်မွန်း၍ မိကျောင်း၊ ငါးစာဖြစ်သကဲ့သို့ သံသရာ၌နစ်၍ အပါယ်ဆင်းရဲ ခံစားချိန်ကို သိအပ်သတည်း။</p> <p>လိမ္မာသော ယောက်ျားကား: ချောမွေ့သော ခံတက်ပင်ကို ကပ်မနေအောင် လက်၊ ခြေစင်ကြယ်မှ သင့်မည်ကြံပြီး စင်ကြယ်အောင်ပြု၍ သစ်ခက်ကိုင်း ပဌမသစ်ပင်ပေါ်တက်၊ ဒုတိယအပင်သွား (လ) အဋ္ဌမအပင်မှဆင်း တဘက်ကမ်း ဘေးကင်းစွာ ရောက်တော့သည်။</p> <p>နှီးနှောပုံမှာ: ဤသစ်ပင်တို့ဖြင့် တဘက်ကမ်းသွားမည်ဟု ယောက်ျား ကြံစည်ချိန်ကဲ့သို့ ယောဂီ၏ သမာပတ် ၈-ပါးမှထ၍ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်အံ့ဟု ကြံစည်ချိန်။ စင်ကြယ်သောလက်ဖြင့် သစ်ခက်ကိုင်သကဲ့သို့ ဈာန် ဝိပဿနာတို့၏ ဘေးရန်များကို သုတ်</p> <p>စာမျက်နှာ-641 <hr> သင်၍ သမာပတ် ဝင်စားချိန်၊ ပဌမ သစ်ပင် တက်ချိန်ကဲ့သို့ ပဌမဈာန် ဝင်စားချိန်၊ ပဌမ သစ်ပင်မှဆင်း ဒုတိယ သစ်ပင်တက်ချိန်ကဲ့သို့ ပဌမဈာန်၌ နိကန္တိခါကာ ထိုမှထ၊ ဒုတိယဈာန်ဝင် စားချိန်၊ (လ) သတ္တမ သစ်ပင်မှဆင်း အဋ္ဌမ သစ်ပင်တက်ချိန် ကဲ့သို့ အာကိဉ္စညာယာနသမာပတ်၌ နိကန္တိကိုခွာကာ ထိုမှထ၍ နေဝသညာနာသညာယတန သမာပတ်ဝင်စားချိန်၊ အဋ္ဌမ သစ်ပင်မှဆင်း တဘက်ကမ်းဘေးကင်းရာ ရောက်သကဲ့သို့ နေ၀သညာဈာန်၌ နိကန္တိကိုခွာကာ သမာပတ်မှထ၊ သင်္ခါရတို့ကို သုံးသပ် ရဟန္တာ ဖြစ်ချိန်ကို သိအပ်သည်။</p> <p>တန်စီးတွင်း ရွာမှထွက်သော ရေများတည်ရာ တွင်းကြီးတည်း။ ရွာနိဂုံးတည်ချိန်မှ စဖြစ်သောကြောင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာပြီဖြစ်သည်။</p> <p>ဥယျာဉ်ရှာယောက်ျား ဥပမာ မြို့သားတဦး ဥယျဉ်ရှာအသွား မြို့မှ မနီးမဝေး၌ တန်စီးတွင်းကြီးကို မြင်၍ “ဤနေရာ ပျော်ဖွယ်ဥယျာဉ်ဖြစ်မည်”မှတ်ကာ ပေါက်တူး ယူ၊ ရေဝင်မြောင်း ၄-ခုပိတ်၊ ရေထွက်ပေါက်ဖွင့်၊ မိုးကလည်း မရွာသဖြင့် ရေကြွင်း များ ထွက်ပေါက်မှ ဆင်းသွားသည်၊ သားရေစ၊ အဝတ်စုတ်စသည်တို့သာ ထိုတွင်း၌ ပုပ်ကာ ပိုးလောက်များတက်၍ ပတ်လည်မှ မည်သူမျှ မကပ်နိုင်၊ ကပ်လာသူများ နှာ ခေါင်းပိတ်ပြေးကြရသည်၊ ထိုယောကျ်ား ၂-ရက် ၃-ရက်မျှလာ နောက်ဆုတ်ရပ်ကြည့် ပြီး “လာဖို့ မလိုတော့”ဟု အပြတ်ပြန်သည်။</p> <p>ဥပမာ နှီးနှောပုံ မြို့သားယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ ဥယျာဉ်ရှာအသွား ရွာတံခါး၌ တန်စီးတွင်းတွေ့ချိန်နှင့် မဟာဘုတ် ၄-ပါးကို မှီသော ရုပ်ကာယ၊ ရေဝင်ပေါက် ပိတ် ချိန်နှင့် တရားနာခြင်းဟူသော ရေကို မရချိန်၊ ထွက်ပေါက်ဖွင့်သကဲ့သို့ ၆-ဒွါရ၌ စောင့် စည်းမှုကင်းချိန်၊ မိုးမရွာချိန်နှင့် လျော်သော ကမ္မဋ္ဌာန်း မရချိန်၊ ရေကြွင်းများ ထွက် ပေါက်မှ ဆင်းချိန်နှင့် ကိုယ်တွင်း၌ ဂုဏ်များ ဆုတ်ယုတ်ချိန်၊ ကန်ပေါင်ကို ရေတိုက် စား၍ အမှိုက်များယူကာ မဟာသမုဒ္ဒရာ အရောက် မသွားနိုင်ချိန်ကဲ့သို့ အရဟတ္တမဂ် ဖြင့် အဝိဇ္ဇာကန်ပေါင်ကိုခွဲ၊ ကိလေသာအစုကို ဖျက်ဆီးကာ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက် ပြုရန် မစွမ်းနိုင်ချိန်တည်း၊ သားရေစ၊ အဝတ်စုတ်များ ထိုအိုင်၌ ပုပ်ဆွေးခြင်းနှင့် အတွင်း၌ ရာဂ စသော ကိလေသာများ ပြည့်ချိန်၊ ထိုယောက်ျား ရောက်လာမြင်ပြီး စိတ်မချမ်း သာဖြစ်ချိန်နှင့် ဝဋ်နှင့်ပြည့်စုံသူအား ဝဋ်၌မွေ့လျော်ချိန်ကို သိအပ်သည်။</p> <p>ဥယျာဉ်ကောင်းကောင်း စီစဉ် ရေဝင်မြောင်း ဖွင့်ချိန်နှင့် တရားနာခွင့် ရချိန်၊ ရေထွက်ပေါက်ပိတ်ချိန်နှင့် ၆-ဒွါရ စောင့်စည်းမှု ပြည့်စုံချိန်၊ မိုးရွာချိန်နှင့်လျော်သော ကမ္မဋ္ဌာန်းရချိန်၊ ကန်ပေါင်ရေတိုက်စား အမှိုက်များယူ သမုဒ္ဒရာ ရောက်ချိန်နှင့် အရ ဟတ္တမဂ်ဖြင့် အဝိဇ္ဇာဖျောက်၊ အကုသိုလ်ထုဖောက်ကာ အရဟတ္တဖိုလ် မျက်မှောက်ပြုချိန်၊ ရေဝင်ပေါက်မှ ဝင်သော ရေဖြင့် ရေအိုင်တန်စီးတွင်း ပြည့်ချိန် ကဲ့သို့ ကိုယ်တွင်း၌<br> <br>စာမျက်နှာ-642 <hr> လောကုတ္တရာတရားများ ပြည့်ချိန်၊ ပတ်လည်စောင်ရန်းကာ၍ သစ်ပင်စိုက်ကာ ဥယျာဉ် လယ်၌ ပြာသာဒ်ဆောက် ကချေသည်တို့ကို ဖျော်ဖြေစေ၍ အစားကောင်းစား ထို နေချိန်ကဲ့သို့ တရားပြာသာဒ်ပေါ် တက် နိဗ္ဗာန်အာရုံရှိသော ဖလသမာပတ်ဝင်စားထိုင် နေချိန်ကို သိအပ်၏။</p> <h3>၉-နိဗ္ဗာနသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက အရှင်သာရိပုတ္တရာအား “ဤလောက၌ အချို့သတ္တဝါများ မျက် မှောက်ဘဝ၌ပင် ကိလေသာ မငြိမ်းကုန်သောအကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ် ပါနည်း”ဟု လျှောက်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ဤလောက၌ ဤသညာတို့သည် ယုတ် သောအဖို့ ရှိကုန်၏”ဟုလည်းကောင်း၊ “တည်သောအဖို့ ထူးသောအဖို့၊ ပေါက်ကွဲတတ် သော အဖို့ရှိကုန်၏”ဟုလည်းကောင်း သတ္တဝါများ ဟုတ်မှန်စွာ မသိကုန်သောကြောင့် တည်း၊ ကိလေသာငြိမ်းကုန်သော အကြောင်း အထောက်အပံ့မှာ ဤသညာ ၄-မျိုး တို့ကို သတ္တဝါများဟုတ်မှန်စွာသိကုန်သောကြောင့်တည်း ဟု မိန့်။ (ပဌမဈာန် ရသူကို ကာမအာရုံနှင့်တကူ ဖြစ်ကုန်သော အမှတ်ပြုခြင်း၊ နှလုံးသွင်းခြင်းတို့ လွှမ်းမိုးလျှင်ယုတ် သောအဖို့ရှိသော သညာမည်သည် စသည်ဖြင့် အဘိဓမ္မာနည်းအတိုင်း သိလေ။)</p> <h3>၁၀-မဟာပဒေသသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဘောဂမြို့ အာနန္ဒာစေတီ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းများအား “မြတ်သော ညွှန်ပြချက် မဟာပဒေသ ၄-မျိုး တို့ကို ဟောကြားပေအံ့၊ ထိုတရားတို့ကို နာယူကြ၊ ကောင်းစွာနှလုံးသွင်းကြ၊ ဟောပေအံ့”ဟု မိန့်တော်မူပြီး--</p> <h3>မြတ်သောညွှန်ပြချက် မဟာပဒေသ ၄-မျိုးမှာ−</h3> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် “ငါသည်ဤတရားကို ဘုရားရှင်မျက်မှောက် တော်မှကြားနာသင်ယူရ၏၊ ဤကား သုတ် အဘိဓမ္မာတည်း၊ ဝိနည်း တည်း၊ ဘုရားအဆုံး အမတည်း”ဟု ပြောဆိုလာခဲ့မူ ထိုရဟန်း၏စကားကို မနှစ်သက် မတားမြစ်အပ်သေး၊ မနှစ်သက် မတားမြစ်မူ၍ ထိုပုဒ်ဗျည်းတို့ကို ကောင်းစွာသင်ယူလျက် သုတ် အဘိဓမ္မာ၌ သက်ဝင်စေအပ်၊ ဝိနည်း၌ ကောင်းစွာ ထင်စေအပ်ကုန်၏၊ ထိုသို့ သက်ဝင်စေအပ် ထင်စေအပ် ကုန်သော် အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌ လည်း မသက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌ လည်း မထင်ကုန်အံ့၊ ဤစကားသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်မဟုတ်၊ ဤရဟန်း၏ သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်း ဟု ဤ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကိုစွန့်ကြကုန်လော့။ ထိုစကားကို</p> <p>,,,<br> <br>စာမျက်နှာ-643 <hr> ရဟန်းသည် “ငါသည် ဤတရားကို (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့” ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း။ ဤရဟန်း၏ သာလျှင် ကောင်းစွာ သင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်၊ ဤပဌမ မဟာပဒေသကို ဆောင်ကြကုန်လော့။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ မထေရ်နှင့်တကွသော အကြီးအမှူး နှင့်တကွသော သံဃာသည် နေ၏၊ ငါသည် ဤတရားကို ထိုသံဃာ၏ မျက်မှောက်မှ ကြားနာသင်ယူရ၏” ဤကား သုတ်အဘိဓမ္မာတည်း (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ ၌လည်း မသက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း မထင်ကုန်အံ့။ ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်မဟုတ်။ ထိုသံဃာ၏သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်၊ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကို စွန့်ကြ လော့။</p> <p>ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ မထေရ်နှင့်တကွသော (လ) အကယ်၍ သုတ်အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့၊ “ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း။ ထိုသံဃာ၏သာလျှင် ကောင်းစွာ သင်ယူအပ် သော စကားတည်း”ဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤဒုတိယ မဟာပဒေသကို ဆောင် ကုန်ကြလော့။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြား အမြင် များကုန်သော ပါဠိအာဂုံ နှုတ်ငုံဆောင်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာကို ဆောင်ကုန်သော ဝိနည်းကိုဆောင်၍ မာတိကာကို ဆောင်ကုန်သော များစွာသော မထေရ်ဖြစ်ကုန်သော ရဟန်းတို့သည် နေကုန်၏။ ငါသည် ဤတရားကို ထိုမထေရ်တို့၏ မျက်မှောက်မှ ကြားနာသင်ယူရ၏၊ ဤကား သုတ်အဘိဓမ္မာတည်း၊ (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌လည်း မသက်ဝင် ဝိနည်း၌လည်း မထင်ကုန်အံ့။ “ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ် မဟုတ်၊ ထိုမထေရ်တို့၏သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်း”ဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်၊ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကို စွန့်ကြကုန်လော့။</p> <p>ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြားအမြင် များကုန်သော (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့” ဤစကား သည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း၊ ထိုမထေရ်တို့၏သာလျှင် ကောင်းစွာ သင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤတတိယ မဟာပဒေသ ကို ဆောင်ကြကုန်လော့။</p> <p>(၄) ရဟန်းသည် ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြား အမြင်များသော ပါဠိ အာဂုံနှုတ်ဆောင်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာကိုဆောင်သော ဝိနည်းကိုဆောင်၍ မာတိကာ</p> <p>စာမျက်နှာ-644 <hr> ကိုဆောင်သော တဦးသော မထေရ်သည် နေ၏၊ ငါသည် ဤတရားကို ထိုမထေရ်၏ မျက်မှောက်မှ ကြားနာ သင်ကြားရ၏။ ဤကား သုတ်အဘိဓမ္မာတည်း၊ (လ) အကယ်၍ သုတ်အဘိဓမ္မာ၌လည်း မသက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း မထင်ကုန်အံ့။ “ဤစကားတော် သည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်မဟုတ်၊ ထိုမထေရ်၏သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်း”ဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကို စွန့်ကြကုန်လော့။</p> <p>ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြား အမြင်များသော (လ) အကယ်၍ သုတ်အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့” ဤစကားသည် ဘုရား ရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း။ ထိုမထေရ်၏သာလျှင် ကောင်းစွာသင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤစတုတ္ထ မဟာပဒေသကို ဆောင်ကြ ကုန်လော့။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဘောဂမြို့၌ သီတင်းသုံးစဉ် ပရိနိဗ္ဗာန်စံခါနီး ခရီးစဉ်ကြွ ထိုမြို့ရောက်လာသည်။ အာနန္ဒဘီလူး၏ ဗိမာန်နေရာ၌ ကျောင်းတည်ထား၍ အာနန္ဒာစေတီ။</p> <p>မဟာပဒေသ မြတ်ကုန်သော ဘုရား စသည်တို့ကို ရည်ညွှန်း၍ ဆိုအပ်ကုန်သော အကြောင်းကြီးများ၊ ဝါ-မြတ်သော ရည်ညွှန်းချက်များ။</p> <p>မနှစ်သက်အပ်သေး နှစ်သက်လိုက်လျှင် “သုတ် စသည်နှင့် မညီ” ဟု နောင် ဆိုသော်လည်း “ဘယ်လိုလဲ၊ ရှေးကတော့ တရား၊ ယခု မတရား”ဟုဆိုပြီး အယူကို စွန့်မည် မဟုတ်ပေ၊ တားမြစ်လိုက်လျှင် ဆိုသင့်သည်ကိုမျှ ဆိုတော့မည် မဟုတ်။</p> <p>ကောင်းစွာသင်ယူ၍ ဤနေရာ၌ ပါဠိကို၊ အနက်ကို၊ အနုသန္ဓေကို၊ ရှေ့ နောက် ကို ဟောသည်ဟု ကောင်းစွာ သင်ယူရမည်။</p> <p>သုတ္တ ဝိနယအခွဲ ဘာသာပြန်၌ သုတ္တအရ သုတ်အဘိဓမ္မာ၊ ဝိနယအရ ဝိနည်းဟု ခွဲထားသော်လည်း ဤအဋ္ဌကထာ၌ နည်းစုံပြ၍–<br> -သုတ္တ-ဝိနည်း၊ ဝိနယ-ခန္ဓက ဟု အကိုးပြခဲ့သည်။ (ဝိနည်း-၅ကျမ်း မကုန်။)<br> -သုတ္တ-ဥဘတောဝိဘင်း၊ ဝိနယ-ခန္ဓက-ပရိဝါရ (ကုန်။)<br> -သုတ္တ-သုတ္တန်ပိဋက၊ ဝိနယ-ဝိနည်းပိဋက (ပိဋက ၂-ပုံသာကုန်)<br> -သုတ္တ-သုတ္တန် အဘိဓမ္မာပိဋက၊ ဝိနယ-ဝိနည်းပိဋက (ပိဋက ၃ ပုံကုန်ပြီမဆိုနိုင်သော သုတ်အမည်မရသော ဇာတက၊ ပဋိသမ္ဘိဒါ၊ နိဒ္ဒေသ၊ သုတ္တနိပါတ၊ ဓမ္မပဒ၊ ဥဒါန၊ ဣတိဝုတ်၊ ဝိမာနဝတ္ထု၊ ပေတဝတ္ထု၊ ထေရဂါထာ၊ ထေရီဂါထာ၊ အပဒါန် ပိဋကများ ကျန်သေးသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-645 <hr> သုဒိန္နထေရ်အဆို သုတ်မမည်သော ဘုရားစကားမရှိဟု ဆိုကာ အထက်အားလုံး ပယ်၍ ပိဋက ၃-ပုံသည် သုတ္တ၊ သင့်သောအကြောင်းသည် ဝိနယ-ဟုဆိုကာ ဂေါတမီ အား ဘုရားဟော သုတ်ကို အကြောင်းပြသည်။</p> <p>ယင်းသုတ်အချုပ်မှာ ဂေါတမီ၊ ဤတရားများကား ရာဂစသော တရားဆိုး များနှင့်တကွ ဖြစ်ဖို့ဖြစ်၍ ကင်းမဖြစ်ဟု အကြင်ပရိယတ် တရားများကို သိငြားအံ့၊ ထိုပရိယတ်တရားများကို ဤတရားကား ဓမ္မမဟုတ် ဝိနယမဟုတ် ... ဘုရားအဆုံးအမ မဟုတ်ဟု စင်စစ် သင်သိလေ ဂေါတမီဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>သုတ်အဘိဓမ္မာ၌ မသက်ဝင်ကုန်အံ့ ... ပါဠိအစဉ်အားဖြင့်ဘယ်မှာမှမလာပဲ အမွေး ကိုထစေ၍ ဂုဠ ဝေဿန္တရ ဝေဒလ္လပိဋကများတွင် တပါးပါးမှလာသော ပုဒ်ဗျည်း များသာ ထင်ကုန်သည်၊ မှန်၏။ ဤသို့လာသော ပုဒ်ဗျည်းများသည် ရာဂစသည် ပယ်ဖို့ မထင်ကုန်ရကား စွန့်အပ်ကုန်သည်သာ။</p> <p>စတုတ္ထမဟာပဒေသ ၄-ခုမြောက်သောတရား၏ တည်ရာတည်း။</p> <h3>(၁၉) ၄-ဗြာဟ္မဏဝဂ်၊ ၁-ယောဓာဇီဝသုတ်</h3> <p>မင်းအားထိုက် မင်းသုံးဖြစ် မင်း၏လက်ရုံးဟုသာ ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်သော သူရဲကောင်း ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၄-မျိုးမှာ-ဤလောက၌ သူရဲကောင်းသည် ပစ်ကွင်း ကောင်းသော အရပ်၌လည်း လိမ္မာ၏၊ အဝေး၌လည်း မြားကို ကျစေနိုင်၏၊ မချွတ် မယွင်း စူးဝင်အောင်လည်း ပစ်နိုင်၏၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကိုလည်း ဖောက်ထွင်းစေနိုင် ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ဤအတူသာလျှင်--</p> <p>အင်္ဂါ ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဝေးမှဆောင်လာ၍မူလည်း ပေးလှူ ထိုက်၏၊ ဧည့်သည်ဖို စီမံထားသော ဝတ္ထုကိုသော်လည်း ပေးလှူထိုက်၏၊ တမလွန်အတွက် ရည်မြော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ လက်အုပ်ချီထိုက်၏၊ သတ္တဝါများ၏ ကောင်းမှုပြု ရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်၏။ ၄-မျိုးမှာ’ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပစ်ကွင်းကောင်းသော အရပ်၌လည်း လိမ္မာ၏ စသည်တို့တည်း။</p> <p>ပစ်ကွင်းကောင်းသောအရပ်၌ လိမ္မာပုံမှာ- ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ဤသို့လိမ္မာ၏၊ အဝေး၌လည်း မြားကို ကျရောက်စေနိုင်ပုံ မှာ-ရဟန်းသည် ကာလသုံးပါး၊ သန္တာန် ၂-ပါး၊ ကြမ်း နု ယုတ် မြတ် နီးဝေး လည်းဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကို “ဤရုပ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ် မဟုတ်” ဟု ဟုတ်မှန်စွာ မှန်သော ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှု၏၊ ဝေဒနာစသည် ကြွင်း ခန္ဓာအားလုံးကိုလည်း အလားတူရှု၏၊ ဤသို့ ကျရောက်စေနိုင်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-646 <hr> မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်ပုံမှာ’“ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း” ဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏၊ ဤသို့ စူးဝင်စေနိုင်၏၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်ခွဲနိုင်ပုံမှာ-ကြီးသောအဝိဇ္ဇာ အစုကို ဖောက်ခွဲနိုင်၏၊ ဤသို့ ဖောက်ခွဲစေနိုင်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၂-ပါဠိဘောဂသုတ်</h3> <p>ရဟန်း ပုဏ္ဏား နတ် မာရ်နတ် ဗြဟ္မာ လောက၌ မည်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်ပင်ဖြစ်စေ တရား ၄-မျိုးကို တာဝန်ခံနိုင်သူ မည်သူမျှမရှိပေ၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> အိုခြင်းသဘောကို မအိုစေအံ့ဟု လည်းကောင်း၊ နာခြင်းသဘောကို မနာစေအံ့ဟု လည်းကောင်း၊ သေခြင်းသဘောကို မသေစေအံ့ဟု လည်းကောင်း၊ ကိလေသာ၏ အာရုံဖြစ်၍ ဘဝသစ်ကို တဖန်ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော ပူပန်ခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၍ ဆင်းရဲ ကျိုးရှိကုန်သော နောင်အခါ မွေး အို နာ သေ ကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော ရှေးက မိမိပြု အပ်ပြီးကုန်သော ယုတ်ညံ့သော ကံတို့၏အကျိုးကို မဖြစ်စေအံ့ဟု လည်းကောင်း တာဝန်ခံနိုင်သူ မည်သူမျှမရှိပေ။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-သုတသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ရှဉ့်နက်တို့ကို အစာကျွေးရာ ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဂဓမင်း၏ အမတ်ကြီးဖြစ်သော ဝဿကာရပုဏ္ဏားသည် ချဉ်းကပ် နှုတ်ဆက် ထိုင်နေလျက် ဘုရားရှင်အား−</p> <p>အရှင်ဂေါတမ၊ “မည်သူမဆို မြင်သည်ကို “ဤသို့ ငါမြင်၏”ဟု လည်း ကောင်း၊ ကြားသည်ကို “ဤသို့ငါကြားသည်” ဟု လည်းကောင်း၊ တွေ့သည်ကို “ဤသို့ငါတွေ့သည်” ဟု လည်းကောင်း၊ သိသည်ကို “ဤသို့ငါသိ သည်”ဟု လည်းကောင်း ပြောဆိုခဲ့မူ ထိုပြောဆိုရာ၌ အပြစ်မရှိ”ဟု အကျွန်ုပ် ဤသို့ အယူဝါဒရှိသည်ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ မြင်ရသမျှကို “ပြောဆိုအပ်၏”ဟု ငါမဆို၊ “မပြောဆိုအပ်” ဟုလည်း ငါမဆို၊ ကြားရ တွေ့ရ သိရသမျှကို ပြောဆိုအပ်၏ဟု ငါမဆို၊ “မပြောဆိုအပ်” ဟုလည်း ငါမဆို၊ အကြောင်းကား မြင်ရသည်ကို ပြောသူအား အကုသိုလ်တိုး၍ ကုသိုလ်ဆုတ်မူ ဤသို့မြင်ခြင်းကို “မပြောဆိုအပ်”ဟု ငါဆို၏၊ မြင်ရသည်ကို ပြောသူအား ကုသိုလ်တိုး၍ အကုသိုလ်ဆုတ်မူ ဤသို့မြင်ခြင်းကို “ပြောဆိုအပ်၏”ဟု ငါ ဆို၏။</p> <p>ကြားရ တွေ့ရ သိရသည်ကို ပြော မပြောသင့်ရာ၌လည်း နည်းတူပင်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-647 </p><hr> <h3>၄-အဘယသုတ်</h3> <p>ဇာဏုသောဏိပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်နှုတ်ဆက် ထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင် အား အရှင်ဂေါတမ၊ “သေခြင်း သဘောရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် အသေမကြောက်သူ မထိတ်လန့်သူ မည်သည် မရှိနိုင်”ဟု အကျွန်ုပ် ဤသို့အယူဝါဒ ရှိပါသည်ဟုလျှောက်၏။ ပုဏ္ဏား၊ အသေကြောက်သူ ထိတ်လန့် သူလည်း ရှိ၏။ အသေမကြောက်သူ မထိတ်လန့်သူ လည်း ရှိ၏။</p> <p>အသေကြောက်သူ ထိတ်လန့်သူဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာမ ဂုဏ်တို့၌ မကင်းသော ရာဂ ဆန္ဒ ချစ်မြတ်နိုးခြင်း၊ မွတ်သိပ်ပူပန်ခြင်း တဏှာ ရှိ၏။ ထိုသူသို့ ပြင်းပြသော အနာရောဂါတမျိုးမျိုး ရောက်၏၊ ထိုသူအား “ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ကာမဂုဏ်တို့သည် ငါ့ကို ဧကန်စွန့်ကြလိမ့်မည်၊ ငါကလည်း ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ကာမဂုဏ် တို့ကို စွန့်ရတော့မည်”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုသူသည် စိုးရိမ်ပင်ပန်းငိုကြွေး၏။ ရင်ဘတ် စည်တီး မြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာ တွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ကိုယ်၌ မကင်းသော ရာဂ၊ ဆန္ဒ (လ) ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ကောင်းမှုကုသိုလ်ကို မပြုရသေး၊ ကြောက်မက်ဖွယ်မှ တားမြစ်ရေး ကို မပြုရသေး၊ မကောင်းမှု၊ ကြမ်းကြုတ်မှု၊ ညစ်နွမ်းမှုကို ပြုပြီး ဖြစ်နေ၏၊ ထိုသူ သို့ပြင်းပြသောရောဂါတမျိုးမျိုး ကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “ငါသည် ကောင်းမှုကုသိုလ် ကို မပြုမိလေစွ တကား၊ ကြောက်မက်ဖွယ် တားမြစ်ရေးကို မပြုမိလေစွ တကား၊ မကောင်းမှု၊ ကြမ်းကြုတ်မှု၊ ညစ်နွမ်းမှုကို ပြုမိခဲ့ပြီတကား၊ အချင်းတို့၊ ကောင်းမှုကုသိုလ် မပြုရသေးသော မကောင်းမှုကို ပြုပြီးဖြစ်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ လားရာဂတိ ဟူသမျှသို့ ဘဝနောင်ခါ ငါလားရတော့အံ့ တကား”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုသူသည် စိုးရိမ်ပင်ပန်း ငိုကြွေး၏၊ ရင်ဘတ်စည်တီးမြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာတွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသူပင် တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် သူတော်ကောင်း တရားတို့၌ ယုံမှား၏၊ မဝေခွဲ မဆုံးဖြတ်နိုင်၊ ထို သူသို့ ပြင်းပြသော ရောဂါတမျိုးမျိုး ကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “စင်စစ် ငါသည် သူတော်ကောင်းတရား၌ ယုံမှားခဲ့စွတကား၊ မဝေခွဲ မဆုံးဖြတ်နိုင်ခဲ့စွတကား”ဟု အကြံ ဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် စိုးရိမ်ပင်ပန်း ငိုကြွေး၏၊ ရင်ဘတ်စည်တီးမြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာ တွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသူပင်တည်း။ အသေကြောက်သူ ၄-မျိုး။</p> <p>အသေမကြောက်သူ မထိတ်လန့်သူဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာမဂုဏ် တို့၌ ရာဂဆန္ဒ ချစ်မြတ်နိုးခြင်း မွတ်သိပ်ပူပန်ခြင်း တဏှာကင်း၏၊ ထိုသူသို့ပြင်းပြသော ရောဂါတမျိုးမျိုးကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ကာမဂုဏ်တို့သည် ငါ့ကို ဧကန်စွန့်ကြလိမ့်မည်၊ ငါသည်လည်း ချစ်ခင်ဖွယ်ရာကာမဂုဏ်တို့ကို စွန့်ရတော့မည်”ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-648 <hr> အကြံမဖြစ်၊ ထိုသူသည် မစိုးရိမ် မပင်ပန်း မငိုကြွေး ရင်ဘတ်စည်တီး မမြည်တမ်း ပြင်း စွာတွေဝေခြင်းသို့မရောက်၊ ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ကိုယ်၌ ရာဂ ဆန္ဒချစ်မြတ်နိုးခြင်း (လ) ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် မကောင်းမှုကိုမပြု၊ ကောင်းမှုကို ပြုပြီးဖြစ်၏၊ ထိုသူသို့ ပြင်းပြသော ရောဂါတမျိုးမျိုးကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “ငါသည်မကောင်းမှုကိုမပြု၊ ကောင်းမှုကို ပြုပြီးပြီ၊ အချင်းတို့၊ စင်စစ်မကောင်းမှုကိုမပြု၊ ကောင်းမှုကိုပြုပြီးသူတို့၏ လားရာဂတိ ဟူသမျှသို့ ဘဝနောင်ခါ ငါလားရတော့အံ့”ဟု အကြံဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် မစိုးရိမ်၊ (လ) တွေဝေခြင်းသို့ မရောက်၊ ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် သူတော်ကောင်းတရား၌ မယုံမှား၊ ဝေခွဲဆုံးဖြတ်နိုင်၏၊ ထိုသူသို့ (လ)ထိုသူအား “ငါသည် စင်စစ်သူတော်ကောင်းတရား၌ မယုံမှား၊ ဝေခွဲဆုံးဖြတ် နိုင်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် မစိုးရိမ်၊ (လ)တွေဝေခြင်းသို့မရောက်၊ ဤသူပင် တည်း။ မကြောက်သူ ၄-မျိုးဟု မိန့်။</p> <p>ပုဏ္ဏားသည် တရားတော်ကို နှစ်သက်ဖွယ်ရှိကြောင်း လျှောက်ထားပြီး သရဏဂုံ တည် ဥပါသကာခံယူသွားသည်။</p> <p>ယုံမှားမှု ၈-မျိုး ရတနာ ၃-ပါး၊ သိက္ခာ၊ ရှေးစွန်းနောက်စွန်း၊ ၂-ပါးသော အစွန်း၊ ပဋိစ္စ သမုပ္ပာဒ်တို့၌ ယုံမှားခြင်းတည်း၊ သင်ခြင်း၊ ပေးခြင်းနှင့်စပ်၍ မဆုံးဖြတ် နိုင်ခြင်းသို့ ရောက်သည်။</p> <h3>၅-သမဏသစ္စသုတ် (အဋ္ဌကထာ၌ ဗြာဟ္မဏသစ္စသုတ်)</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်မြို့၊ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးစဉ် သိပ္ပံနီမြစ်ကမ်း ပရိဗိုဇ် အာရာမ်၌လည်း အလွန်ထင်ရှားကျော်စောသော အန္နဘာရ၊ ဝရဓရ၊ သကုလုဒါယီ ပရိဗိုဇ်နှင့် အလွန်ထင်ရှားသော အခြားပရိဗိုဇ်များစွာလည်း နေကြသည်။</p> <p>စုဝေးနေထိုင်ကြကုန်သော သာသနာတော်မှတပါး အယူရှိသည့် ထိုပရိဗိုဇ်တို့အား “ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ဗြာဟ္မဏသစ္စာတို့ ဖြစ်ကုန်၏”ဟု အကြားစကားဖြစ် ပေါ်နေခိုက် ညနေချမ်းအချိန် ထိုပရိဗိုဇ်အာရာမ်သို့ ဘုရားရှင် ကြွလာ ထိုင်နေပြီး “ငါဘုရားမလာမီအတွင်း သင်တို့၏ မပြီးသေးသော အကြားစကားအဘယ်နည်း”ဟု မေးရာ “ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ဗြာဟ္မဏသစ္စာတို့မည်ကုန်၏”ဟူသောအကြား စကား ဖြစ်ပေါ်လာပါသည်ဟု လျှောက်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-649 <hr> ပရိဗိုဇ်တို့၊ ဤဗြာဟ္မဏသစ္စာ ၄-မျိုးတို့ကို ငါသည် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက် မှောက်ပြု၍ ဟောကြားအပ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးမှာ’ဤလောက၌ ဗြာဟ္မဏသည် သတ္တဝါ အားလုံးကို မသတ်အပ်ဟုဆို၏၊ ဤသို့ဆိုသောဗြာဟ္မဏသည် မှန်သည်ကိုသာဆို၏၊ မှား သည်ကိုမဆို၊ ထိုဗြာဟ္မဏသည် ထိုအမှန်ဖြင့် ငါသမဏ၊ ငါဗြာဟ္မဏ၊ ငါမြတ်သူ ငါတူသူ ငါယုတ်သူဟု မထင်မှတ်၊ စင်စစ်သော်ကား ထိုသို့ဆိုရာ၌ အမှန်ကိုသာ ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ သတ္တဝါများကို စောင့်ရှောက်သနားခြင်းငှာသာ ကျင့်၏။</p> <p>ဗြာဟ္မဏသည် “အလုံးစုံသော ကာမဂုဏ်တို့သည် မရှိကုန်၊ ဆင်းရဲကုန်၏၊ ဖောက်ပြန်သောသဘောရှိကုန်၏”ဟု ဆို၏။ ဤသို့ဆိုသောဗြာဟ္မဏ သည် (လ)အမှန် ကိုသာ ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍ ကာမဂုဏ်တို့ကို ငြီးငွေ့ခြင်း၊ တပ်ခြင်း၊ ကင်းခြင်း၊ ချုပ်ခြင်း ငှာသာကျင့်၏။</p> <p>ဗြာဟ္မဏသည် “အလုံးစုံသောဘဝတို့သည် အမြဲမရှိကုန်၊ (လ) အမှန်ကိုသာ ဉာဏ် ထူးဖြင့်သိ၍ ဘဝတို့ကို ငြီးငွေ့ခြင်း၊ ကင်းပြတ်ခြင်း၊ ချုပ်ခြင်းငှာသာ ကျင့်၏။</p> <p>ဗြာဟ္မဏသည် “ငါသည် တစုံတခု၌ မိမိကို မမြင်၊ တစုံတယောက် ကြောင့်ကြ ခြင်း၌လည်း မိမိအတ္တကို မမြင်၊ ငါသည် တစုံတခု၌ (သူတပါးအတ္တကို) မမြင်၊ ငါသည် တစုံတခု၌လည်း (သူတပါးအတ္တကို) ငါ၏ကြောင့်ကြဖွယ် မမြင်”ဟု ဆို၏၊ ဤသို့ ဆိုသောဗြာဟ္မဏသည် မှန်သည်ကိုသာဆို၏။ မှားသည်ကိုမဆို၊ (လ)အမှန်ကိုသာ ဉာဏ် ထူးဖြင့် သိ၍ ကြောင့်ကြခြင်းမရှိသူ၏ အဖြစ်သာလျှင်ဖြစ်သော အကျင့်ကိုကျင့်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်၊</p> <p>ဆိုလိုရင်းမှာ ဘောဘောဆိုလေ့ရှိသော ပုဏ္ဏားများဆိုသော သစ္စာတို့မှတပါး သောပယ်ပြီး မကောင်းမှုရှိသော ဗြာဟ္မဏ၏သစ္စာ ၄-ပါးတို့ကို ၄-မဂ်တို့ဖြင့် ကိစ္စ ၁၆-ချက်ဖြင့် ငါဘုရားမျက်မှောက်ပြုသိ၍ ဟောအပ်ပြီ ဟူလို။</p> <p>ထိုအမှန်ဖြင့် ငါသမဏဟု မထင်မှတ် ရဟန္တာသည် တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မမှတ်ပြီ၊ သတ္တဝါအားလုံး မသတ်အပ်စကားဖြင့် ဝစီသစ္စာ အတွင်းသွင်း၍ ပရ မတ္ထသစ္စာ နိဗ္ဗာန်ကို ပြသည်၊ ငါသည် တစုံတခု၌ မိမိအတ္တကို မမြင် စသော စကား ၄-မျိုးကား အနှုန်း ၄-ပါးရှိသော အတ္တမှ ကင်းဆိတ်ပုံ ဟောသော စကားတည်း။</p> <h3>၆-ဥမ္မဂ္ဂသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတပါးသည် ဘုရားထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား “အဘယ် တရားသည် လောကကို ဆောင် လောကကို ဆွဲငင်ပါသနည်း၊ ဖြစ်ပေါ်နေသော အဘယ်တရား၏ အလိုသို့ လောကသည် လိုက်ပါနေရပါသနည်း”ဟု လျှောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-650 <hr> ရဟန်း၊ ကောင်းပေစွ၊ သင့်အား ဖြစ်ပေါ် ထင်မြင်လာသော ဉာဏ်နှင့် အမေးပုစ္ဆာ သည် ကောင်းပေ၏၊” “အဘယ်တရားသည် (လ) လိုက်ပါနေရပါသနည်း”ဟု မေး သည် မဟုတ်လောဟု မေးတော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ မှန်ပါ၏ဟု လျှောက်၏၊ စိတ်သည် လောကကိုဆောင်၊ လောကကို ဆွဲငင်၏၊ ဖြစ်ပေါ်နေသော စိတ်၏ အလိုသို့ လောကသည် လိုက်ပါနေရ၏ဟု မိန့် တော်မူ၏။ ထိုရဟန်းသည် ကောင်းပါပြီဟု ဘုရားရှင်၏ တရားတော်ကို အလွန်နှစ် သက် ဝမ်းမြောက်သည်ဖြစ်၍ ဘုရားရှင်အား နောက်ထပ် ပုစ္ဆာကို မေးလျှောက်ပြန်၏၊ (နောက်၌လည်း ရဟန်းအမေး ဘုရားရှင်က အမေးကို ချီးမွမ်း၍ မေးခွန်းပြန်မေး၊ ဘုရားဖြေပြီးနောက် ရဟန်းဝမ်းမြောက်ပုံများ ပါသော်လည်း ချုံးအံ့။)</p> <p>များသော အကြားအမြင်ရှိ၏။ တရားကို ဆောင်၏ဟု ဆိုအပ်ပါ၏၊ အဘယ်မျှ သော အတိုင်းအရှည်ဖြင့် များသောအကြားအမြင်ရှိသူ တရားကို ဆောင်သူ ဖြစ်ပါ သနည်းဟု လျှောက်ရာ ငါဘုရားသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ ဝေယျာကရုဏ်း၊ ဂါထာ၊ ဥဒါန်း၊ ဣတိဝုတ်၊ ဇာတ်၊ အဗ္ဗုတဓမ္မ၊ ဝေဒလ္လဟု ဆိုအပ်သော တရားများစွာတို့ကို ဟော အပ်ကုန်၏။ ၄-ပါးရှိသော ဂါထာ၏ အနက်ကို သိ၍ ပါဠိကို သိ၍ လောကုတ္တရာ တရား ၉-ပါးအားလျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်သူကို “များသော အကြားအမြင် ရှိသူ တရားကို ဆောင်သူ”ဟု ဆိုထိုက်၏ဟု မိန့်။</p> <p>အကြားအမြင်ရှိ၏၊ ကိလေသာကို ဖောက်ထွင်းတတ်သော ပညာရှိ၏ဟု ဆိုအပ်ပါ ၏၊ အဘယ်မျှသော အတိုင်းအတာဖြင့် အကြားအမြင်ရှိသူ ပညာရှိသူ ဖြစ်ပါသနည်း ဟု လျှောက်ရာ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းအား “ဤကား ဆင်းရဲတည်း”ဟု ကြား နာ၏၊ ထိုဆင်းရဲ၏ သဘောကို မဂ်ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ မြင်၏၊ “ဤကား ဆင်းရဲ ကြောင်း၊ ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း”ဟု ကြားနာ ရ၏၊ ထိုအကျင့်၏ သဘောကိုလည်း မဂ်ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ မြင်၏၊ ဤသို့ အကြား အမြင်ရှိသူသည် ကိလေသာကို ဖောက်ထွင်းတတ်သော ပညာရှိသူ ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ပညာရှိ၏ ပညာကြီး၏ဟု ဆိုအပ်ပါ၏။ အဘယ်မျှသော အတိုင်းအတာဖြင့် ပညာ ရှိသူ ကြီးသူ ဖြစ်ပါသနည်းဟု လျှောက်ရာ ပညာရှိသူ ကြီးသူသည် မိမိဆင်းရဲရန် သူ တပါးဆင်းရဲရန် ၂-ပါးစုံတို့ ဆင်းရဲရန် မလှုံ့ဆော်၊ ကြံစည်ခဲ့သော် မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသား၏ လည်းကောင်း၊ အလုံးစုံသော သတ္တလောက၏ လည်းကောင်း စီးပွား ကိုသာ ကြံစည်၏၊ ဤသို့ ပညာရှိသူ ကြီးသူ ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဥမ္မဂ္ဂဟူသည် ... သုံးသပ်ခြင်း ပညာဖြစ်ခြင်းတည်း၊ ပညာဖြစ်ခြင်းကိုပင် သုံးသပ် ခြင်း အနက်ကြောင့် ဥမ္မဂ္ဂဆိုသည်၊ ဥမ္မဂ္ဂသည် ထင်ခြင်းအနက်ကြောင့် ပဋိဘာနမည် သည်(ဋ္ဌ-နိဿယ၌ ဥမင်္ဂဟု ရေးသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-651 </p><hr> <h3>၇- ဝဿကာရသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ရှဉ့်နက်တို့ကို အစာကျွေးရာဖြစ်သော ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဂဓမင်း၏ အမတ်ကြီးဖြစ်သော ဝဿကာရပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ် နှုတ်ဆက်ထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား’<br> အရှင်ဂေါတမ၊ သူယုတ်သည် သူယုတ်ကို “ဤအရှင်ကား သူယုတ်” တည်းဟု သိနိုင်ရာ အံ့လောဟု လျှောက်၏၊ ပုဏ္ဏား၊ သိနိုင်ရာသော အကြောင်းအခွင့် မရှိဟု မိန့်တော်မူ၏၊ နောက်အမေးများကို ဖြေရာ၌–<br> သူယုတ်သည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်မရှိ။</p> <p>သူတော်ကောင်းသည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်ရှိ၏။ သူတော်ကောင်းသည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု သိခွင့်ရှိသည်ဟု မိန့်လိုက်သည်။ အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ အထက်ပါစကားကို အရှင်ဂေါတမသည် အလွန်ကောင်းစွာ ဟောတော်မူ၏။</p> <p>အခါတပါး တောဒေယျပုဏ္ဏား၏ ပရိသတ်၌ သူတပါးတို့အား ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်း ကို ဖြစ်စေကုန်၏။ “ရာမ၏သား (ဥဒကမည်သော ရသေ့) ရဟန်း၌ အလွန်ကြည်ညို၍ ရှိခိုးခြင်းစသော အရိုအသေပြုခြင်း သဘောရှိသည့် လွန်ကဲစွာနှိမ့်ချသော အခြင်း အရာကိုပြုသော ဤဧဠေယျ မည်သောမင်းသည် မိုက်၏။ ရာမ၏ သားရဟန်း၌ အလွန် ကြည်ညိုကုန်၍ ရှိခိုးခြင်းစသော အရိုအသေပြုခြင်း သဘောရှိသည့် လွန်ကဲစွာ နှိမ့်ချ သော အခြင်းအရာကို ပြုကုန်သော (ဧဠေယျ မင်း၏ အလုပ်အကျွေး) ယမက မောဂ္ဂလ နာဝိန္နကီ ဂန္ဓဗ္ဗ အဂ္ဂိဝေဿ မည်ကုန်သော ဤအခြံအရံ ပရိသတ်တို့သည်လည်း မိုက် ကုန်၏”ဟု ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်းကို ဖြစ်စေကုန်၏။</p> <p>တောဒေယျပုဏ္ဏားသည် ထိုပရိသတ်တို့ကို ဤနည်းဖြင့် သိစေ၏။ အချင်းတို့ ငါဆိုမည့်စကားကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကုန်ကြသနည်း၊ ပညာရှိသော ဧဠေယျမင်း သည် ပြုသင့်သော အမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှုတို့၌ လည်းကောင်း၊ ဆိုသင့် သော စကားနှင့် အလွန်ဆိုသင့်သော စကားတို့၌ လည်းကောင်း အကျိုးမြင်စွမ်းနိုင် သူတို့ထက် အထူးသဖြင့် အကျိုးကို မြင်စွမ်းနိုင်သလောဟု မေး၏။</p> <p>အရှင်ပုဏ္ဏား၊ ဤအတိုင်း မှန်၏၊ ပညာရှိသော ဧဠေယျမင်းသည် ပြုသင့်သော အမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှုတို့၌လည်းကောင်း၊ ဆိုသင့်သောစကားနှင့် အလွန် ဆိုသင့်သော စကားတို့၌လည်းကောင်း အကျိုးမြင်နိုင်စွမ်းသူတို့ထက် အထူးသဖြင့် အကျိုးကို မြင်နိုင်စွမ်းပါ၏ဟု ပြောဆို၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-652 <hr> အချင်းတို့၊ ပညာရှိသော ဧဠေယျမင်းထက် အထူးပညာရှိသော ရာမ၏ သားရဟန်း သည် ပြုသင့်သောအမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှု၊ ဆိုသင့်သောစကားနှင့် အလွန် ဆိုသင့်သောစကားတို့၌ အကျိုးမြင်စွမ်းနိုင်သူတို့ထက် အထူးသဖြင့်အကျိုးကို မြင်စွမ်း နိုင်သောကြောင့် ဧဠေယျမင်းသည် ရာမ၏ သားရဟန်း၌ အလွန် ကြည်ညို၍ ရှိခိုးခြင်း စသော (လ) အခြင်းအရာကို ပြု၏။</p> <p>အချင်းတို့၊ ငါဆိုမည့်စကားကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကုန်သနည်း။ ပညာရှိကုန်သော ယမက စသောအလုပ်အကျွေးတို့သည် ပြုသင့်သောအမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သောအမှု ဆိုသင့်သောစကားနှင့် အလွန်ဆိုသင့်သော စကားတို့၌ အကျိုးမြင်စွမ်းနိုင်သူတို့ထက် အထူးသဖြင့် အကျိုးကို မြင်စွမ်းနိုင်ကုန်သလောဟု မေး၏။</p> <p>အရှင်ပုဏ္ဏား၊ ဤအတိုင်း မှန်၏။ ပညာရှိကုန်သော အလုပ်အကျွေးတို့သည် ပြုသင့် သော အမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှု (လ) စွမ်းနိုင်ပါ၏ဟု ပြောဆို၏။</p> <p>အချင်းတို့၊ အလုပ်အကျွေးတို့ထက် အထူးသဖြင့် ပညာရှိသော ရာမ၏ သား ရဟန်းသည် ပြုသင့်သော အမှုနှင့် မပြုသင့်သောအမှု (လ) စွမ်းနိုင်သောကြောင့် အလုပ်အကျွေးတို့သည် ရဟန်း၌ အလွန်ကြည်ညိုကာ ရှိခိုးခြင်း စသော အခြင်းအရာ ကို ပြုကြကုန်၏ဟု သိစေ၏။</p> <p>အရှင် ဂေါတမ၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ။ သူယုတ်သည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု သိခွင့်မရှိ၊ သူယုတ်သည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်မရှိ၊ သူတော်ကောင်းသည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်ရှိ၏။ သူတော် ကောင်းသည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု သိခွင့်ရှိ၏-ဟူ၍။ ဤစကားကို အရှင်သည် အလွန်ကောင်းစွာ ဟောကြားတော်မူပါ၏။ ယခုအခါ၌ အကျွန်ုပ်တို့သည် သွားပါ ကုန်အံ့၊ အကျွန်ုပ်တို့သည် အလုပ်ကိစ္ဝပြုဖွယ် များပါကုန်၏ဟုလျှောက်ရာ သွားရန် အချိန်ကို သင်သိ၏ (သွားရန်မှာ သင့်အလိုအတိုင်းပင် ဖြစ်၏)ဟု မိန့်၏။ ပုဏ္ဏား လည်း ဘုရားတရားတော်ကို အလွန် နှစ်သက် ဝမ်းမြောက်လျက် နေရာမှထ ဖဲသွား လေသည်။</p> <p>တောဒေယျ သူတော်ကောင်း မိမိ သူတော်ကောင်းဖြစ်၍ ဧဠေယျမင်း သူ့ ပရိသတ် ရာမသား (ဥဒကရသေ့) ရဟန်းကို ချီးမွမ်းသည်။ အကန်းနှင့် သူယုတ်၊ မျက်စိမြင်သူနှင့် သူတော်ကောင်း တူသည်။</p> <p>ကန်းသူသည် ကန်းသူ၊ ကောင်းသူ မည်သူကိုမျှမမြင်သလို သူယုတ်သည် သူယုတ် ကိုလည်းကောင်း၊ သူတော်ကောင်းကို လည်းကောင်း မသိ။ မျက်စိကောင်းသူသည် ကန်း ကောင်း ၂-ဦးလုံးကို မြင်သလို သူတော်ကောင်းလည်း ကောင်း ယုတ် ၂-ဦး လုံးကို သိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-653 </p><hr> <h3>၈-ဥပကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဏိကာ၏သား ဥပက သည် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ်၍ ရှိခိုးထိုင်ပြီး ဘုရားရှင်အား သူတပါးအား ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချ ခြင်းကို ဖြစ်စေသူ၊ မည်သူမဆို ကုသိုလ်တရားကို မဖြစ်စေနိုင် ကဲ့ရဲ့စွပ်စွဲထိုက်သူသာ ဖြစ်၏ဟု အကျွန်ုပ် အယူဝါဒရှိပါသည်ဟု လျှောက်၏။ ဥပက၊ သင်လျှောက်ထား သလိုသာ ဖြစ်ခဲ့ပါမူ သူတပါးကို ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်းကို ဖြစ်စေ၍ ကုသိုလ်တရားကို မဖြစ်စေနိုင်သော သင်သည်ပင် ကဲ့ရဲ့စွပ်စွဲထိုက်သူဖြစ်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ ရေမှ ဦးခေါင်းပေါ်ကာမျှဖြစ်သော ငါးကိုပင် ကျော့ကွင်းကြီးဖြင့် စွပ်ဘိသကဲ့သို့ ဦးခေါင်းပေါ်ကာမျှသာဖြစ်သော အကျွန်ုပ်ကို မြတ်စွာဘုရားသည် ဝါဒ ကျော့ကွင်းကြီးဖြင့် စွပ်အပ်ပါ၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဥပက၊ ငါသည် “ဤကား အကုသိုလ်တည်း” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤသို့သော အကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုသဘောတရားသည် အကုသိုလ်ဖြစ်၏” ဟု ပြသောပုဒ်တို့သည် အက္ခရာတို့သည် မြတ်စွာဘုရား၏ ဓမ္မဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည် မရှိ၊ ငါသည် “ထိုအကုသိုလ်ကို ပယ်အပ်၏” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤ အကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုအကုသိုလ်ကို ပယ်အပ်၏” ဟု ပြသောပုဒ်၊ အက္ခရာဓမ္မ ဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည်မရှိ။</p> <p>ဥပက၊ ငါသည် “ဤကားကုသိုလ်တည်း” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤအကြောင်းကြောင့် ထိုသဘောတရားတို့သည် ကုသိုလ်ဖြစ်၏” ဟု ပြသော ပုဒ် အက္ခရာ ဓမ္မဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည်မရှိ၊ ငါသည် “ထိုကုသိုလ်ကို ပွားများ အပ်၏” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုကုသိုလ်ကို ပွားများအပ်၏” ဟု ပြသောပုဒ် အက္ခရာ ဓမ္မဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည်မရှိဟု မိန့် တော်မူရာ ဥပကသည် ဘုရား စကားတော်ကို အလွန်နှစ်သက်ပြီး နေရာမှထ ဘုရား ရှိခိုး အရိုအသေပြုကာ ဝေဒေဟီမိဖုရား၏သား မဂဓတိုင်းရှင် အဇာတသတ်မင်းထံ ချဉ်းကပ်ပြီး ဘုရားရှင်နှင့် ပြောဆိုခဲ့သမျှ စကားအားလုံးကို ကြားလျှောက်၏။</p> <p>ထိုအခါ အဇာတသတ်မင်းသည် အမျက်ထွက်၍ မနှစ်သက်ရကား ဥပကအား “ဤဆားဖိုရွာသား သူငယ်သည် အလွန်ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဖျက်ဆီးစွတကား၊ အလွန်နှုတ် ကြမ်းဖက်စွတကား၊ ယင်းဆားဖိုရွာသား ဖြစ်လျက်လည်း ထိုမြတ်စွာဘုရားကို ထိ ပါး ချုပ်ချယ်အပ်၏” ဟူ၍ မှတ်ထင်ဘိ၏၊ ဥပက၊ သင်သည် ဖဲလေလော၊ ပျက်စီး လေလော့၊ သင့်ကို ငါမမြင်လိုဟု ဆိုလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-654 <hr> ပဏ္ဍိကာမိန်းမ၏သားဥပက ဒေဝဒတ် အလုပ်အကျွေး ဖြစ်ရကား ဘုရားရှင်သည် သူ့ထံရောက်လျှင် အပြစ်ပြော မပြော စုံစမ်းရန် ချဉ်းကပ်သည်၊ ဒေဝဒတ်သည် ကမ္ဘာပတ်လုံး ကုစားမရသော ငရဲသားဖြစ်သည်-ဟူသောစကားကို ကြား၍ ဘုရား ရှင်ကို ထိပါးလို၍ ချဉ်းကပ်၏ဟုလည်း ဆိုကြသည်၊ ဘုရားရှင်ကား သူ့စကားကိုပင် ယူ၍ သူ့လည်ပင်း ပြန်စွပ်သည်၊ အဇာတသတ်မင်းကလည်း မောင်းမဲပြီး လည်ကိုင် နှင် ထုတ်စေသည်။</p> <h3>၉-သစ္ဆိကရဏိယသုတ်</h3> <p>မျက်မှောက်ပြုအပ်သောတရား ၄-မျိုးမှာ-ကိုယ်ဖြင့်၊ သတိဖြင့်၊ မျက်စိဖြင့် ပညာဖြင့် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတို့သည် ရှိကုန်၏၊ ကိုယ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြု အပ်သော တရားမှာ-ဝိမောက္ခ ၈-ပါး၊ သတိဖြင့်ကား ရှေး၌ နေဖူးသော ခန္ဓာအစဉ် မျက်စိဖြင့်ကား သတ္တဝါတို့၏ သေခြင်းဖြစ်ပေါ်ခြင်း၊ ပညာဖြင့် မျက်မှောက်ပြုအပ် သော တရားမှာ - အာသဝေါတရားတို့၏ကုန်ရာ အရဟတ္ထဖိုလ်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့ တည်း ဟု မိန့်။</p> <p>ပညာအဆင့်ဆင့် ဈာန်ပညာဖြင့် ဝိပဿနာပညာကို မျက်မှောက်ပြု၊ ဝိပဿနာ ပညာဖြင့် မဂ်ပညာကို၊ မဂ်ပညာဖြင့် ဖိုလ်ပညာကို၊ ဖိုလ်ပညာဖြင့် ပစ္စဝေက္ခဏာပညာ ကို မျက်မှောက်ပြုအပ်သည်။ အရဟတ္တဖိုလ်ကိုကား ပစ္စဝေက္ခဏာပညာဖြင့် မျက်မှောက် ပြုအပ်၏။</p> <h3>၁ ၀−ဥပေါသထသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ၏ပြာသာဒ်၌ သီတင်း သုံးစဉ် ရဟန်းအပေါင်းခြံရံကာ ထိုင်နေသော ဥပုသ်နေ့၌ ရဟန်းများကို စောင်းငဲ့ ကြည့်ရှုတော်မူလျက် - ဤပရိသတ်သည် ဒုဿီလအဖြစ်ဟူသောအဖျင်းမှကင်း၏၊ အဖျင်း မရှိ စင်ကြယ်၏၊ သီလဟူသောအနှစ်၌တည်၏၊ ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်း သံဃာ ပရိသတ်ကို လောက၌ ဖူးမြော်ရန်မျှသော်လည်း ရနိုင်ခဲ၏၊ ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်း သံဃာ ပရိသတ်သည် အရပ်ဝေးမှ ဆောင်လာ၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော် ထိုက်၏၊ (လ) အမြတ်ဆုံးလယ်မြေဖြစ်၏။</p> <p>ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်း သံဃာပရိသတ်အား အနည်းငယ် ပေးလှူအပ်သော အလှူသည် များစွာအကျိုးရှိ၏။ များစွာပေးလှူအပ်သော အလှူသည် များစွာ အကျိုးရှိ၏၊ ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်းသံဃာ ပရိသတ်ကို ယူဇနာ အရာ အထောင် အရေအတွက်ရှိသော အရပ်တို့ကိုလည်း ရိက္ခာထုပ်ဖြင့် သွားသင့်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-655 <hr> ဤရဟန်းအပေါင်း၌ နတ် ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်နေသော ရဟန်းတို့သည် ရှိကုန်၏။</p> <p>ရဟန်းသည် နတ်အဖြစ်သို့ ရောက်နေပုံမှာ’ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပဌမဈာန်၊ ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍နေ၏၊ ဤသို့ ဥပပတ္တိ နတ်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။</p> <p>ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်နေပုံမှာ - ရဟန်းသည် မေတ္တာနှင့် တကွ ဖြစ်သော စိတ်ဖြင့် အရပ်မျက်နှာတခုကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ၂-ခုမြောက်၊ ၃-ခုမြောက်၊ ၄-ခုမြောက်သော အရပ်မျက်နှာကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ဤနည်းအားဖြင့် အထက်အောက် ဖီလာအရပ် အားလုံး သတ္တဝါအားလုံးတို့၌ မိမိနှင့် တူစွာ သတ္တဝါအားလုံး ပါဝင်သော သတ္တ လောကကို ပြန့်ပြော မြင့်မြတ်၍ အပိုင်းအခြားမရှိ ရန်မရှိ ကြောင့်ကြမရှိသော မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့ စေ၍ နေ၏။</p> <p>သနားခြင်း ကရုဏာ၊ ဝမ်းမြောက်ခြင်း မုဒိတာ၊ လျစ်လျူရှုခြင်း ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် အလားတူ ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ဤသို့ ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်၏။</p> <p>မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ပုံမှာ-အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန်၊ ဝိညာဏဉ္စာယတန ဈာန်၊ အာကိဉ္စညာယတနဈာန်၊ နေဝသညာနာသညာယတနဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ ၏၊ ဤသို့ မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>အရိယာ အဖြစ်သို့ ရောက်ပုံမှာ-ဤကား ဆင်းရဲတည်းဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏၊ ဤသို့ ရဟန်းသည် အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဤသုတ်မိန့်ကြောင်း စောင်းငဲ့ကြည့်စဉ် ဆိတ်ဆိတ်နေကာ ပဋိပတ် ရှိကြသော ရဟန်းများကို ကြည်ညိုသော မျက်စိတို့ဖြင့် မြင်ရကား ဝမ်းမြောက်တော်မူကာ ချီး မွမ်းလို၍ မိန့်သည်။</p> <p>ရောက်ခြင်း ၃-မျိုး ရူပစတုတ္ထဈာန်၌ တည်၍ စိတ်ကို နစ်စေကာ အရဟတ္တဖိုလ် သို့ ရောက်လျှင် နတ်အဖြစ်သို့ ရောက်သူ၊ ဗြဟ္မဝိဟာရ ၄-ပါးတို့၌ တည်၍ စိတ် ကို နစ်စေကာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်လျှင် ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်သူ၊ အရူပဈာန် ၄-ပါး၌တည်၍ စိတ်ကို နစ်စေကာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်လျှင် မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်သူမည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-656 </p><hr> <h3>(၂၀) ၅-မဟာဝဂ်၊ ၁-သောတာနုဂတသုတ်</h3> <p>သောတပသာဒသို့ အစဉ်လျှောက်ကုန်သော နှုတ်ဖြင့် လေ့လာအပ် စိတ်ဖြင့် ရှုအပ်၍ ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်းသိအပ်ကုန်သော ပရိယတ်တရားတို့၏ (မချွတ်ရလိမ့် မည်ဟု) မျှော်လင့်အပ်သော အကျိုးဆက် ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ ဝေယျာကရုဏ်း၊ ဂါထာ၊ ဥဒါန်း၊ ဣတိဝုတ်၊ ဇာတ်၊ အဗ္ဗုတဓမ္မ၊ ဝေဒလ္လဟူသော တရားကို သင်ကြား၏၊ ထိုရဟန်းအား ထိုတရားတို့သည် သောတပသာဒသို့ အစဉ်လျှောက်ကုန်၏၊ နှုတ်ဖြင့် လေ့လာအပ်၊ စိတ်ဖြင့် ရှုအပ်၊ ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်းသိအပ်ကုန်၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် သတိလွတ်ကင်းသည် ဖြစ်၍ သေလွန်ရသော် နတ်ဘုံတမျိုးမျိုး၌ ဖြစ်၏။ ထိုနတ်ဘုံ၌ ချမ်းသာခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်အား တရားအစုတို့သည် ပေါ်လွင် ထင်ရှားကုန်၏၊ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နုံ့နှေးသေး၏။ ထိုသတ္တဝါသည်ကား လျင်စွာ သာလျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏၊ ဤကား ပဌမအကျိုးဆက်တည်း။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ (လ) နတ်ဘုံ တမျိုးမျိုး၌ ဖြစ်၏၊ ထိုနတ်ဘုံ၌ ချမ်းသာခြင်းရှိသော ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား (ပရိယတ်)တရားအစုတို့သည် မပေါ်လွင် မထင် ရှားကုန်၊ စင်စစ်သော်ကား တန်ခိုးကြီး၍ စိတ်၏ လေ့လာခြင်းသို့ ရောက်ပြီးသော ရဟန်းသည် နတ်ပရိသတ်၌ တရားကို ဟောကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ရှေးဘဝက “ငါ ကျင့်ခဲ့ဖူးသော အကျင့်မြတ်ဟူသော ထိုဓမ္မဝိနယသည် (ယခု ရဟန်းဟောသော) ဤဓမ္မ ဝိနယပင်တည်း” ဟု အကြံဖြစ်၏။ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နုံ့နှေးသေး၏၊ ထိုအခါ၌ သတ္တ ဝါသည် လျင်စွာသာလျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏။</p> <p>စည်ကြီးသံ၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်သော ယောက်ျားသည် ခရီးရှည်သွားလတ်သော် စည်ကြီးသံကို ကြားရာ၏။ ထိုယောက်ျားအား ထိုစည်ကြီးသံ၌ “စည်ကြီးသံလေလော၊ စည်ကြီးသံမဟုတ်လေသလော”ဟု ယုံမှားတွေးတောခြင်း မဖြစ်ပဲ စည်ကြီးသံဟူ၍ သာ လျှင် အမှန် ဆုံးဖြတ်ခြင်းသို့ ရောက်ရာသကဲ့သို့တည်း။<br> ဤကား ဒုတိယအကျိုးဆက်တည်း။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ (လ) ပရိယတ်တရားအစုတို့သည် မပေါ်လွင် မထင်ရှားကုန်၊ တန်ခိုးကြီး၍ စိတ်၏ လေ့လာခြင်းသို့ ရောက်ပြီးသော ရဟန်းသည် လည်း နတ်ပရိသတ် တရားမဟော၊ စင်စစ်သော်ကား နတ်သားသည် နတ်ပရိသတ်၌ တရားဟော၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ရှေးဘဝက “ငါကျင့်ခဲ့ဖူးသော အကျင့်မြတ်ဟူသော ထိုဓမ္မဝိနယသည် (ယခု နတ်သား ဟောနေသော) ဤဓမ္မဝိနယပင်တည်း” ဟု အကြံ ဖြစ်၏။ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နှေးသေး၏၊ ထိုအခါ၌ ထိုသတ္တဝါသည် လျင်စွာသာ လျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-657 <hr> ခရုသင်း၌ ကျွမ်းကျင် လိမ္မာသော ယောက်ျားသည် ခရီးရှည် သွားလတ်သော် ခရုသင်းသံကို ကြားရာ၏။ ထိုယောက်ျားအား ထိုခရုသင်းသံ၌ “ခရုသင်းသံလေလော၊ ခရုသင်းသံ မဟုတ်လေသလော”ဟု ယုံမှား တွေးတောခြင်းမဖြစ်ပဲ ခရုသင်းသံဟူ၍သာ လျှင် အမှန် ဆုံးဖြတ်ခြင်းသို့ ရောက်ရာသကဲ့သို့တည်း။ ဤကား တတိယ အကျိုးဆက် တည်း။</p> <p>(၄) ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ (လ) ပရိယတ်တရားအစုတို့သည် မပေါ်လွင် မထင်ရှားကုန်။ တန်ခိုးကြီး (လ) ရဟန်းသည်လည်း တရားမဟော၊ နတ်ပရိသတ်၌ တရားမဟော၊ နတ်သားသည်လည်း တရားမဟော၊ စင်စစ်သော်ကား ရှေးဦးစွာဖြစ်နှင့် သော နတ်သားသည် နောက်ဖြစ်လာသော နတ်သားကို “အချင်းနတ်သား၊ ရှေးဘဝက ငါတို့ကျင့်ခဲ့ဖူးသော အကျင့်မြတ်ဟူသော ဓမ္မဝိနယကို သင်အောက်မေ့လော့”ဟု အောက်မေ့စေ၏။ ထိုနတ်သားသည် “ငါအောက်မေ့၏”ဟု ဆို၏။ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နုံ့နှေးသေး၏။ ထိုအခါ သတ္တဝါသည် လျင်စွာသာလျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏။</p> <p>မြေမှုန့်ကစားဖက် သူငယ်ချင်း ၂-ယောက်တို့ တခါတရံ တနေရာ၌ အချင်းချင်း တွေ့ဆုံပေါင်းမိကြရာ တယောက်က တယောက်ကို “အဆွေ၊ ဤအမှုကိုလည်း သင် အောက်မေ့လော့”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသူငယ်ချင်းသည် “ငါ အောက်မေ့၏”ဟု ဆိုရာ သကဲ့သို့တည်း။ ဤကား စတုတ္ထအကျိုးဆက်တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဤသုတ်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် လိင် ဝုစ်ဝိဘတ်ပုဒ် ဗျည်းစသည်တို့ဖြင့် ဘုရားရှင် တရားဟောလျှင် ငါတို့သိပြီးကို ဟောမှာပဲ၊ မသိသည်ကို ဟောမည် မဟုတ်ဟု မှတ် ထင်ကြပြီး ပုဏ္ဏားမျိုးမှဖြစ်သော ရဟန်း ၅၀၀ ဘုရားထံသွား၍ တရားမနာကြ။ ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်သိ၍ ခေါ်ပြီး-</p> <p>“ဘာ့ကြောင့် ဤသို့ ပြုကြသနည်း၊ ရိုသေစွာ တရားနာကြ၊ နာကြ ရွတ်ကြလျှင် ဤမျှသောအကျိုး”ဟု ပြုခြင်းငှာ ဤသုတ်ဟောသည်။</p> <p>သတိလွတ်ကင်း၍သေ ဘုရားစကားကို သတိမရပဲ ပုထုဇဉ်တို့၏ သေခြင်းကို ရည်၏။ သို့သော် သီလစင်ကြယ်၍ နတ်၌ဖြစ်ရ၏။ နတ်ဖြစ်လျှင် ရှေးဘဝက ရွတ်ဖတ် ထားသော ဘုရားစကားများသည် မှန်ကြည်၌ အရိပ်ကဲ့သို့ အားလုံး ပေါ်လွင်လာ သည်။ ဘုရားစကားတော်ကို အောက်မေ့မှု သတိဖြစ်ရခြင်းက နှေးသေးသည်၊ လျင်စွာ နိဗ္ဗာန်ရနိုင်သည်။</p> <p>တရားဟောရဟန်း တန်ခိုးရှိသော ရဟန္တာတည်း၊ နတ်သားအရလည်း ပဉ္စာလ စန္ဒနတ်သား၊ ဟတ္ထက ဗြဟ္မာကြီး၊ သနကုမာရ၊ ဓမ္မကထိက နတ်သား တဦးလည်း ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-658 </p><hr> <h3>၂-ဌာနသုတ်</h3> <p>အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ကို အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် သိအပ်ပုံမှာ— အတူနေခြင်း ဖြင့် သီလကို သိနိုင်၏။ ထိုသီလကိုလည်း ကြာမြင့်မှသာ သိနိုင်၏။ ခဏတဖြုတ်ဖြင့် ကား မသိနိုင်။ နှလုံးသွင်းသူ ပညာရှိသူသာ သိနိုင်၏။ နှလုံးမသွင်းသူ ပညာမရှိသူ မသိ နိုင်။ အတူပြောဆိုခြင်းဖြင့် စင်ကြယ်ခြင်းကို သိနိုင်၏။ (လ) ဘေးရန်တို့၌ အစွမ်းကို သိနိုင်၏။ (လ) ဆွေးနွေးခြင်းဖြင့် ပညာကို သိနိုင်၏။ (လ) နှလုံးမသွင်းသူ ပညာ မရှိသူ မသိနိုင်။</p> <p>အတူနေခြင်းဖြင့် သီလကို သိနိုင်၏စသော ဤစကားကို အဘယ်အကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆိုအပ်သနည်း။ ဤလောက၌ ပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း အတူနေလျှင် “ဤအရှင်သည် ကာလကြာမြင့်စွာ သီလတို့၌ ကျိုးပေါက်ပြောက်ကျားသည်ကို ပြုလေ့ရှိ၏။ မြဲအောင် ပြုလေ့ မရှိ၊ သီလဖြင့် အသက်မွေးလေ့ မရှိ၊ ဒုဿီလတည်း၊ သီလရှိသူ မဟုတ်ဟု သိ၏။ “ဤအရှင်ကား ကာလကြာမြင့်စွာ သီလတို့၌ ကျိုးပေါက် ပြောက်ကျားသည် ကို ပြုလေ့မရှိ၊ မြဲအောင် ပြုလေ့ရှိ၏၊ သီလဖြင့် အသက်မွေးလေ့ရှိ၏၊ သီလရှိ၏၊ ဒုဿီလ မဟုတ်ဟု သိ၏။ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>အတူပြောဆိုခြင်းဖြင့် စင်ကြယ်ခြင်းကို သိနိုင်၏စသော ဤစကားကို အဘယ် အကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆိုအပ်သနည်း။ ပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း အတူပြောဆိုလျှင် တယောက် ချင်းချင်း တမျိုးပြော၏။ ၂-ယောက်၊ ၃-ယောက် များစွာသောသူတို့နှင့် တမျိုး ပြောပြန်၏။ ဤအရှင်သည် ရှေ့စကားမှ နောက်စကားသို့ ပြောင်း၏၊ မစင်ကြယ် သော စကားရှိ၏၊ စင်ကြယ်သော စကား မရှိဟု သိ၏။ “ဤအရှင်ကား တယောက် ချင်းချင်း ပြောသကဲ့သို့ပင် ၂-ယောက်၊ ၃-ယောက် များစွာ သော သူတို့နှင့်လည်း နည်းတူပြောဆို၏။ ရှေ့စကားမှ နောက်စကားသို့ မပြောင်း၊ စင်ကြယ်သောစကား ရှိ၏၊ မစင်ကြယ်သောစကားမရှိ”ဟု သိ၏။ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ သိအပ်၏။</p> <p>ဘေးရန်တို့၌ အစွမ်းကိုသိနိုင်၏စသော ဤစကားကို (လ) ဆိုအပ်သနည်း။ ဤ လောက၌ အချို့သူသည် ဆွေမျိုးစည်းစိမ် အနာရောဂါ ပျက်စီးခြင်းဖြင့် တွေ့ကြုံ လတ်သော် “လာဘ်ရ မရ၊ အခြံအရံရှိရှိ၊ ကဲ့ရဲ့ ချီးမွမ်း ချမ်းသာ ဆင်းရဲဟူသော လောကဓံတရား ၈-ပါးဟူသည် လောကသို့ အစဉ်လိုက်ကုန်၍ လောကသည်လည်း လောက တရား ၈ ပါးသို့ အစဉ်လိုက်သော အခြင်းအရာအားဖြင့်သာလျှင် လောက ၌ နေထိုင်ရခြင်း၊ အတ္တဘောကို ရခြင်းသည် ဖြစ်နေ” ဟု မဆင်ခြင်၊ ထိုသူသည် ဆွေမျိုး စသည်တို့၏ ပျက်စီးခြင်းဖြင့် တွေ့ကြုံလတ်သော် စိုးရိမ်ပင်ပန်း ငိုကြွေး၏၊ ရင်ဘတ် စည်တီး မြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာ တွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-659 <hr> အချို့သူသည်ကား ဆွေမျိုးစသည်တို့၏ ပျက်စီးခြင်းနှင့် တွေ့ကြုံလျှင် လောကဓံ သဘောကိုဆင်ခြင်ကာ မစိုးရိမ်၊ တွေဝေခြင်းသို့ မရောက်၊ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆို အပ်၏။</p> <p>ဆွေးနွေးခြင်းဖြင့် ပညာကို သိနိုင်၏စသောဤစကားကို (လ) ဆိုအပ်သနည်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆွေးနွေးလတ်သော် “ဤအရှင်၏ ပြဿနာပေါ်လာပုံ၊ နှလုံးသွင်းပုံ၊ မေးပုံ အခြင်းအရာအားဖြင့်ပင် ဤအရှင်ကား ပညာမဲ့ ပညာရှိမဟုတ်ဟု သိ၏၊ သိကြောင်းမှာ” ဤအရှင်သည် နက်နဲငြိမ်သက် မွန်မြတ်၍ ကြံဆခြင်းဖြင့် မသက်ဝင်နိုင် သော သိမ်မွေ့၍ ပညာရှိတို့သာ သိအပ်သော အနက်အစုကို မထုတ်ဆောင်နိုင်သော ကြောင့်လည်းကောင်း၊ ဤအရှင်ဟောကြားသော တရား၏အနက်ကိုလည်း အကျဉ်း အကျယ်တခုခုဖြင့် ပြောဟောရန် အပြားအားဖြင့် သိစေရန်၊ ထားရန်၊ ဖွင့်ရန် ပေါ် လွင်အောင်ပြုရန် မစွမ်းနိုင်သောကြောင့် လည်းကောင်း ဤအရှင်ကား ပညာမဲ့ ပညာရှိမဟုတ်ဟု သိ၏။</p> <p>ရေအိုင်ကမ်းနား၌ ရပ်တည်နေသော မျက်စိအမြင်ရှိ ယောက်ျားသည် ပေါ်လာ သော ငါးငယ်ကို မြင်ရာ၏၊ ထိုယောက်ျားအား “ဤငါး၏ပေါ်လာပုံ ရေလှိုင်းကို ဖျက်ဆီးပုံ အဟုန်လျင်မြန်ပုံ အခြင်းအရာအားဖြင့်ပင် ဤငါးသည် ငယ်၏၊ ငါးကြီး မဟုတ်ဟု သိရာသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>“ဤအရှင်၏ ပြဿနာပေါ်လာပုံ၊ နှလုံးသွင်းပုံ၊ မေးပုံအခြင်း အရာဖြင့်ပင် ဤ အရှင်ကား ပညာရှိ ပညာမဲ့ မဟုတ်ဟု သိ၏၊ သိကြောင်းမှာ ဤအရှင်သည် နက်နဲငြိမ် သက် မွန်မြတ်၍ ကြံဆခြင်းဖြင့် မသက်ဝင်နိုင်သော သိမ်မွေ့၍ ပညာရှိတို့သာ သိနိုင် သောအနက်စုကို ထုတ်ဆောင်နိုင်သောကြောင့် လည်းကောင်း၊ ဤအရှင် ဟောကြား အပ်သော တရား၏အနက်ကိုလည်း အကျဉ်းအကျယ်တခုခုဖြင့် ဟောပြောရန် (လ) ပေါ်လွင်အောင်ပြုရန် စွမ်းနိုင်သောကြောင့် လည်းကောင်း ဤအရှင်ကား ပညာရှိ ပညာမဲ့ မဟုတ်ဟု သိ၏။</p> <p>ရေအိုင်၏ ကမ်းနား၌ ရပ်တည်နေသော မျက်စိအမြင်ရှိ ယောက်ျားသည် ပေါ်လာ သောငါးကြီးကို မြင်ရာ၏၊ ထိုယောက်ျားအား “ဤငါး၏ပေါ်လာပုံ ရေလှိုင်းကို၊ ဖျက်ဆီးပုံ၊ အဟုန် အလျင်မြန်ပုံ အခြင်းအရာအားဖြင့်ပင် ဤငါးသည် ကြီး၏ အငယ် မဟုတ်ဟု သိရာသကဲ့သို့တည်း၊ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ဆိုအပ်၏၊ ဤသို့ သိအပ်ကုန်၏။</p> <h3>၃-ဘဒ္ဒိယသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ဝေသာလီပြည် မဟာဝနတော ပြာသာဒ်ဆောင်ပေါက်သော ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဘဒ္ဒိယလိစ္ဆဝီမင်း ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုးထိုင်နေပြီး အရှင်ဘုရား၊<br> <br>စာမျက်နှာ-660 </p><hr> <h3>၃-ဘဒ္ဒိယသုတ်</h3> <p>“ရဟန်းဂေါတမသည် သူတပါးတို့ကို လှည့်ပတ်တတ်၏၊ မိမိဘက် လည်စေတတ်သော အာဝဇ္ဇနိယမာယာအတတ်ကို တတ်၏၊ ယင်းမာယာဖြင့် အယူတပါးရှိသော တိတ္ထိတို့၏ တပည့်တို့ကို လှည့်ပတ်၏”ဟု ဆိုသောဤစကားကို တပည့်တော်ကြားဖူးပါသည်။</p> <p>အသို့ပါနည်း၊ လှည့်ပတ်၏ဟု ဆိုသူတို့သည် ဘုရားရှင် ဆိုတိုင်း ဆိုကြပါ၏လော၊ ဘုရားရှင်ကို မဟုတ်မမှန် စွပ်စွဲရာမရောက်ပဲ ရှိပါကုန်၏လော၊ ဘုရားဟောသောတရား ကိုပင် တဆင့်ဟောကြားကြသည် ဟုတ်ပါ၏လော၊ ဘုရားရှင်၏ မူရင်းစကားနှင့် ထိုသူ တို့၏ တဆင့်စကားသည် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အကြောင်း လုံးဝကင်းပါ၏လော၊ တပည့်တော်များ ကား ဘုရားရှင်ကို မစွပ်စွဲလိုကြပါ”ဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ လာကြကုန်၊ သင်တို့သည် သူတပါးပြောသံကြားကာမျှဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီ ဟု အတည်မယူကြလင့်ဦး၊ အစဉ်အဆက် စကားမျှ၊ ဤသို့ဖြစ်ဖူး သတတ်ဟူသောစကား မျှ၊ ပိဋကတ်စာပေနှင့် ညီညွတ်ပေသည်ဟူ၍ ကြံဆတွေးတော၍ ယူခြင်းမျှ၊ နည်းမှီး ယူခြင်းမျှဖြင့်လည်း၊ အခြင်းအရာကို ကြံစည်သောအားဖြင့်လည်း၊ ငါတို့ကြံစည်နှစ် သက်၍ ယူထားသောအယူနှင့် တူညီပေသည်ဟူ၍လည်း၊ မှတ်ယူထိုက်သော သဘော မျှဖြင့်လည်း၊ ငါတို့လေးစားထိုက်သော ရဟန်း၏ စကားဟူ၍လည်း မယူကြလင့်ဦး’ “ဤတရားတို့ကား အကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်ရှိသောတရား၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့အပ်သော တရားတို့တည်း။ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ် ဆောက်တည်အပ်လျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲခြင်းငှာ ဖြစ်ကုန်၏”ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင်သိသောအခါ ပယ်ကြရာ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့မှတ်ထင်သနည်း၊ လောဘသည် သတ္တဝါ၏ အတွင်း သန္တာန်၌ဖြစ်လျှင် စီးပွားရှိဖို့ဖြစ်သလော၊ ပဲ့ဖို့ဖြစ်သလော၊ မဲ့ဖို့ဖြစ်ပါသည်ဘုရား။ လောဘကြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘနှိပ်စက်အပ် သိမ်းယူအပ်သောစိတ် ရှိသည် ဖြစ်၍ သူ့အသက်ကိုလည်းသတ်၊ သူ့ဥစ္စာကိုလည်း ခိုး၊ သူ့မယားကိုလည်း မှား၊ အမှား ကိုလည်း ပြောဆို၏၊ သူတပါးကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေ၏၊ ထိုသူ အား ရှည်စွာသောကာလပတ်လုံး စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်လော၊ ဖြစ် နိုင်ပါသည်ဘုရား။ (အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ ချုပ်ချယ်ခြင်း သာရမ္ဘ နှင့် စပ်၍လည်း နည်းတူ မိန့်တော်မူသည်။)</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်သနည်း၊ ဤတရားတို့သည် ကုသိုလ်တရားတို့လော၊ အကုသိုလ်တရားတို့လော၊ အကုသိုလ်တရားတို့ပါဘုရား။ အပြစ်ရှိမရှိ၊ အပြစ် ရှိသော တရားတို့ပါဘုရား။ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ ချီးမွမ်း၊ ကဲ့ရဲ့အပ်သော တရားတို့ပါ ဘုရား။ ဤတရားတို့ကို ပြည့်စုံစေအပ် ကောင်းစွာဆောက်တည်အပ်လျှင် အကျိုးစီးပွား မဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ဖြစ်ကုန်သလော၊ မဖြစ်ကုန်သလော၊ ဤအရာ၌ သင်တို့စိတ် အဘယ် သို့ရှိသနည်း။ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်ပါ၏၊ ဤနေရာ၌ တပည့်တော်တို့စိတ် ဤသို့ ရှိပါသည်ဟု လျှောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-661 <hr> ဘဒ္ဒိယ၊ လာကြကုန်လော့၊ သင်တို့သည် သူတပါး ပြောသံကြားကာမျှဖြင့် ဟုတ် မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်ဦး၊ (လ) သင်တို့ကိုယ်တိုင် ပယ်ကြရာ၏ဟု ငါဆိုခဲ့သော စကားသည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ ဆိုခဲ့သောစကားဖြစ်၏၊ ဘဒ္ဒိယ၊ သင်တို့သည် သူတပါး ပြောသံကြားကာမျှဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်ဦး၊ (လ) ဤတရားတို့ ကား ကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်မဲ့သောတရား၊ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်သော တရားတို့ တည်း။ ဤတရားတို့ကို အပြည့်အစုံ ဆောက်တည်အပ်လျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာ ဖြစ် ကုန်၏”ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါ ပြည့်စုံစေ၍ နေကုန်ရာ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်သနည်း၊ အလောဘသည် သတ္တဝါတို့၏ အတွင်းသန္တာန်၌ဖြစ်လျှင် စီးပွားရှိဖို့ဖြစ်သလော၊ မဲ့ဖို့ဖြစ်သလော၊ ရှိဖို့ပါဘုရား။ မတပ် မက်သော (လောဘမကြီးသော) ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘမနှိပ်စက်အပ်၊ မသိမ်းယူအပ် သောစိတ် ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်ကိုလည်း မသတ်၊ မပေးသည်ကို မယူ၊ သူ့မယား မမှား၊ အမှားစကားကိုလည်း မဆို၊ သူတပါးကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် မဆောက် တည်စေ၊ ထိုသူအား ရှည်စွာသော ကာလပတ်လုံး စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်နိုင်သည် မဟုတ်လော၊ ဖြစ်နိုင်ပါသည်ဘုရား။ (အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ၊ မချုပ်ချယ်ခြင်း အသာရမ္ဘနှင့် စပ်၍လည်း နည်းတူမေးတော်မူသည်။)</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို သင်တို့အဘယ်သို့မှတ်ထင်ကုန်သနည်း၊ ဤတရားတို့သည် ကုသိုလ် တရားတို့လော၊ အကုသိုလ်တရားတို့လော၊ ကုသိုလ်တရားတို့ပါဘုရား။ အပြစ်ရှိ၊ မဲ့၊ အပြစ်မဲ့သော တရားတို့ပါဘုရား။ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ ချီးမွမ်း၊ ချီးမွမ်းအပ်သော တရား တို့ပါဘုရား။ “အပြည့်အစုံ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်အပ်လျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ကုန် မဖြစ်ကုန်။ ဤအရာ၌ သင်တို့စိတ် အဘယ်သို့ရှိသနည်း၊ စီးပွားချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ကုန်ပါသည်၊ ဤအရာ၌ တပည့်တော်တို့စိတ် ဤသို့ရှိပါသည် ဘုရားဟု လျှောက် ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ လာကြကုန်လော့၊ သင်တို့သည် သူတပါးပြောသံ ကြားကာမျှဖြင့် (လ) သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါ ပြည့်စုံစေ၍ နေကုန်ရာ၏ ဟု ငါဆိုခဲ့သောစကား သည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ ဆိုခဲ့သောစကားဖြစ်၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ လောက၌ ကိလေသာငြိမ်းပြီးသောသူတော်ကောင်းများသည် အိုယောက်ျား၊ လာလော့၊ သင်သည် လောဘကို ပယ်ဖျောက်၍ နေလော့၊ ထိုသို့နေမူ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ဖြင့် လောဘကြောင့်ဖြစ်သော အကုသိုလ်ကို သင်ပြုတော့မည်မဟုတ်၊ ဒေါသ မောဟ သာရမ္ဘကိုပယ်ဖျောက်၍ နေလော့၊ ထိုသို့နေမူ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ဖြင့် သာရမ္ဘကြောင့် ဖြစ်သော အကုသိုလ်ကို သင်ပြုတော့မည်မဟုတ်ဟု ဆောက်တည်စေကုန်၏။</p> <p>ဤသို့မိန့်လျှင် ဘဒ္ဒိယ လိစ္ဆဝီမင်းသည် တရားတော်ကို ကောင်းချီးပေး သရဏဂုံတည် ဥပါသကာ ခံယူပါကြောင်း လျှောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-662 <hr> ဘဒ္ဒိယ၊ ငါသည် သင့်အား “ဘဒ္ဒိယ၊ လာလော့၊ သင်လည်း ငါ့တပည့် ဖြစ်ဘိ လော့၊ ငါသည် ဆရာဖြစ်အံ့” ဟု ဤသို့ဆိုသလော၊ မဆိုပါဘုရား။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ဤသို့အယူရှိ ဤသို့ဟောကြားလေ့ရှိသော ငါ့ကို ထင်ရှားမရှိ၊ အချည်းနှီး ချွတ်ယွင်းသော မမှန်စကားဖြင့် “ရဟန်းဂေါတမသည် သူတပါးတို့ကို လှည့်ပတ် တတ်၏၊ မိမိဘက် လည်စေတတ်သော အာဝဇ္ဇနိယမာယာကို သိ၏၊ ယင်းမာယာဖြင့် အယူတပါးရှိသော တိတ္ထိတို့၏ တပည့်တို့ကို လှည့်ပတ်၏”ဟု အချို့သော သမဏ ဗြာဟ္မဏ တို့သည် စွပ်စွဲကုန်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ အာဝဇ္ဇနိယ မာယာသည် သင့်လျော် ကောင်းမြတ် ပါပေသည်၊ အကျွန်ုပ် ချစ်အပ်ကုန်သော ဆွေမျိုးသားချင်းများသည် ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ် မိပါကုန်မူ အကျွန်ုပ်၏ သားချင်းများအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာပါ၏။ မင်းမျိုး၊ ပုဏ္ဏားမျိုး၊ ကုန်သည်မျိုး၊ သူဆင်းရဲမျိုးအားလုံးဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မူ သူဆင်းရဲမျိုးအားလုံးအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာပါ၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ဤစကား မှန်၏၊ အမျိုး ၄-ပါးလုံး အကုသိုလ်ပယ် ကုသိုလ်ပြည့်စုံ စေဖို့ ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မူ အမျိုး ၄-ပါးလုံးအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာ၏၊ နတ်လောကနှင့် လူ့လောကသည် အကုသိုလ်ပယ် ကုသိုလ် ပြည့်စုံစေဖို့ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မှု နတ်လောကနှင့် လူ့လောကအား ကာ လရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာ၏၊ ဘဒ္ဒိယ၊ အင်ကြင်းပင်ကြီး တို့သော်လည်း အကုသိုလ်ပယ် ကုသိုလ်ပြည့်စုံစေဖို့ ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မူ ဤအင်ကြင်း ပင်ကြီးတို့အားလည်း ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ကုန်ရာ၏၊ လူဖြစ်သူအားမူ အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာရှိတော့အံ့နည်း-ဟု မိန့်။ (နံနက်စာစားပြီး ပန်းနံ့သာစသည် ယူကာ ဘုရားထံ ရှိခိုးရန် ဘဒ္ဒိယလာသည်၊ အနီးအနား၌ အင်ကြင်းပင်ကြီး ရှိ၍ ညွှန်ပြကာ မိန့် သည်၊ ဒေသနာအဆုံး ဘဒ္ဒိယ သောတာပန်တည်သည်။)</p> <h3>၄-သာပုဂိယာသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ကောဠိယတိုင်း ကောဠိယမင်းတို့၏ သာပုဂိယနိဂုံး၌ သီတင်းသုံး တော်မူစဉ် အရှင်အာနန္ဒာထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုး ထိုင်နေကြသော ယင်းနိဂုံးသား ကောဠိယ မင်းသားများစွာတို့အား အရှင်အာနန္ဒာက ဗျဂ္ဃပဇ္ဇမင်းသားတို့၊ (ကောဠိယကိုပင် ကျားသွားလမ်း၌ တည်ထားသော မြို့ဖြစ်၍ ဗျဂ္ဃပဇ္ဇမြို့ဟုလည်း ခေါ်သည်၊ ထိုမြို့ကို စွဲ၍ မင်းသားများကို ဤသို့ ခေါ်သည်။) အရဟံစသော ဂုဏ်တော်သခင် ထိုဘုရား ရှင်သည် သတ္တဝါများ စင်ကြယ်ရန်၊ စိုးရိမ်ငိုကြွေးမှုများ လွတ်မြောက်စေရန်၊ ဆင်းရဲမှု<br> <br>စာမျက်နှာ-663 <hr> နှလုံးမသာယာမှုများ ချုပ်ငြိမ်းရန်၊ အရိယာမဂ်ရ၍ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုရန် ဤစင် ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယ အစု (ပါရိသုဒ္ဓိပဓာနိယင်္ဂ) ၄-မျိုးတို့ကို ဟောတော် မူအပ်ကုန်၏။ ၄-မျိုးမှာ-သီလ စိတ် သမာဓိ ဒိဋ္ဌိ ပညာ ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ် ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတို့တည်း။</p> <p>မင်းသားတို့၊ သီလစင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုသည် ဤသာသနာ တော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ ကျင့် ၏၊ ဤကား သီလစင်ကြယ်မှုတည်း။ ဤသီလစင်ကြယ်မှု မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ ပြည့်စုံပြီးဖြစ်မူ ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် ချီးမြှောက်အံ့ဟု ထိုသို့ ပြည့်စုံစေရာ ချီးမြှောက် ရာ၌ အလိုဆန္ဒ၊ အားထုတ်ခြင်း ဝါယာမ၊ လွန်စွာအားထုတ်ခြင်း ဥဿာဟ၊ ထို့ထက် လွန်စွာ အားထုတ်ခြင်း ဂဟဋ္ဌီ၊ မဆုတ်နစ်ခြင်း အပ္ပဋိဝါနီ၊ အောက်မေ့ခြင်း သတိ၊ ဆင်ခြင်ဉာဏ် သမ္ပဇဉ်ဟူသော ဤတရားအစုသည် သီလစင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတည်း။</p> <p>စိတ် သမာဓိ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုံဟူသည်-ရဟန်းသည် ပဌမ ဈာန် (လ) စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏၊ ဤကား စိတ်၏ စင်ကြယ်မှုတည်း၊ ဤ စိတ်၏ စင်ကြယ်မှုကို မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ (လ) သမ္ပဇဉ်ဟူသော ဤတရားအစု သည် စိတ်သမာဓိ၏ စင်ကြယ်ကြောင်းအားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတည်း။</p> <p>ဒိဋ္ဌိ ပညာ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုဟူသည်- ဤကား ဆင်းရဲတည်း ဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏၊ ဤကား ဒိဋ္ဌိ ပညာ၏ စင်ကြယ်မှုတည်း။ ဤဒိဋ္ဌိပညာ၏ စင်ကြယ်မှု ကို မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ (လ) သမ္ပဇဉ်ဟူသော ဤတရားအစုသည် ဒိဋ္ဌိပညာ၏ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတည်း။</p> <p>ဝိမုတ္တိအရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုဟူသည်’ဤသီလ စိတ္တ ဒိဋ္ဌိပညာ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုနှင့် ပြည့်စုံသော ထိုအရိယာ တပည့်သည် စွဲမက်ဖွယ် လွတ်မြောက်ဖွယ်တရားတို့၌ စိတ်ကို ကင်းစေ လွတ်မြောက်စေ ၏၊ ထိုသူသည် စိတ်ကို ကင်းစေ လွတ်မြောက်စေ၍ အသင့်အားဖြင့် ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တ ဖိုလ်သို့ ရောက်၏။ ဤကား ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ်၏ စင်ကြယ်ခြင်းတည်း၊ ဤသဘောရှိ သောဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ်မှုကို မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ (လ) သမ္ပဇဉ် ဟူသော ဤတရားအစုသည် ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယ အစုတည်း ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>မြို့နာမည်များ ကလောပင်များကို ပယ်၍ မြို့တည်သောကြောင့် ကောဠိယမြို့၊ ကျားသွားလမ်း၌ တည်သောကြောင့် ဗျဂ္ဃပဇ္ဇမြို့ ၂-မည်ရသည်၊ သာပုဂိယနိဂုံးသားတို့ ၏ရှေးယောက်ျားများသည် ထိုကျားသွားလမ်း၌ နေဖူးကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-664 </p><hr> <h3>၅-ဝပ္ပသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သက္ကတိုင်း ကပိလဝတ်ပြည် နိဂြောဓာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် နိဂဏ္ဌ၏တပည့် ဝပ္ပသာကီဝင်မင်းသည် အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်ထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုး ထိုင်နေ၏။ အရှင် မဟာမောဂ္ဂလာန်က ဝပ္ပအား--</p> <p>ဝပ္ပ၊ ဤလောက၌ အဝိဇ္ဇာကင်း၍ အဝိဇ္ဇာဖြစ်ခြင်းကြောင့် ကိုယ် နှုတ် စိတ် စောင့်စည်းမှု ဖြစ်ရာ၏။ ယင်းအကြောင်းကြောင့် ဆင်းရဲခံစားရကြောင်း အာသဝေါ တရားတို့သည် တမလွန်ဘဝ၌ သတ္တဝါကို နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထိုအကြောင်းကို သင် မြင်၏လော-ဟု မေး၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ ဤလောက၌ အကျိုးပေးခွင့် မရသေးသော မကောင်းမှုကံကို ရှေးဘဝက ပြုခဲ့ရာ၏။ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဆင်းရဲခံစားရကြောင်း အာသဝေါတရား တို့သည် တမလွန်ဘဝ၌ သတ္တဝါကို နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထိုအကြောင်းကို အကျွန်ုပ်မြင်ပါ ၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဝပ္ပနှင့် အရှင် မဟာမောဂ္ဂလာန်တို့၏ ဤအကြားစကား မပြီးပြတ်သေးမီ ဘုရားရှင် ညနေချမ်းအခါ ကိန်းအောင်းရာမှ ကြွလာ၊ ခင်းထားသောနေရာ၌ထိုင်ပြီး အကြား စကားကို မေးတော်မူရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်က အပြည့်အစုံ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က ဝပ္ပအား ဝပ္ပ၊ ငါ့အား လိုက်လျောသင့်သော အရာကို လည်း အကယ်၍ လိုက်လျောအံ့၊ တားမြစ်သင့်သော အရာကိုလည်း တားမြစ်အံ့၊ ငါဟောအပ်သော ပါဠိ၏အနက်ကို မသိခဲ့မူ ထိုအရာ၌ ငါ့ကိုသာလျှင် “အရှင်ဘုရား၊ ဤပါဠိသည် အဘယ်သို့ ဖြစ်ပါသနည်း၊ ဤပါဠိ၏အနက်သည် အဘယ်ပါနည်း” ဟု ပြန်၍ မေးလျှောက်ငြားအံ့၊ ဤအရာ၌ ငါတို့၏ စကားပြောဆိုမှုသည် ဖြစ်ရာ၏-ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ မြတ်စွာဘုရားအား လိုက်လျောသင့်သော အရာကိုလည်း အကျွန်ုပ် လိုက်လျောပါမည်၊ တားမြစ်သင့်သော အရာကိုလည်း တားမြစ်ပါမည်။ ဘုရားရှင် ဟောအပ်သော ပါဠိအနက်ကို ကျွန်ုပ်မသိပါမူ ထိုမသိရာ၌ ဘုရားရှင်ကိုသာလျှင် “အရှင်ဘုရား၊ ဤပါဠိသည်ကား အဘယ်သို့ ဖြစ်ပါသနည်း၊ ဤပါဠိ အနက်သည် ကား အဘယ်ပါနည်း”ဟု ပြန်၍ မေးလျှောက်ပါမည်။ ဤအရာ၌ ကျွန်ုပ်တို့၏ စကား ပြောဆိုမှုသည် ဖြစ်ပါစေလော့ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဝပ္ပ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့မှတ်ထင်သနည်း။ ကိုယ်ဖြင့်အားထုတ်မှု ကာယကံကြောင့် ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း အကြင် အာသဝေါတရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ ကာယကံမှ ကြဉ်သူအား ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း ထိုအာသဝေါတရားတို့သည် မဖြစ်ကုန်၊ ထိုသူ<br> <br>စာမျက်နှာ-665 <hr> သည် အသစ်ကံကိုလည်း မပြု၊ အဟောင်းကံကိုလည်း တွေ့ထိ တွေ့ထိ၍ ကင်းသည်ကို ပြု၏၊ ကိလေသာတို့ကို ဆွေးမြေ့ စေတတ်သော (အရိယာမဂ်) အကျင့်သည် ကိုယ်တိုင် သိမြင်နိုင်၏၊ အခါမလင့် အကျိုးပေး၏၊ လာလှည့် ရှုလှည့်ဟု ပြထိုက်၏။ မိမိကိုယ်ထဲ စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်၏။ အရိယာ ပညာရှိတို့သာ ကိုယ်စီကိုယ်ငှ သိနိုင် ခံစား နိုင်၏။ အကြင်အရိယာမဂ်အကျင့်ကြောင့် သတ္တဝါကို ဆင်းရဲခံစားကြောင်း အာသဝေါ တရားတို့သည် တမလွန်ဘဝ၌ အဖန်တလဲလဲ ဖြစ်ကုန်ကြ၏။ ထိုအကြောင်းကို သင် မြင်သလော မေးတော်မူရာ မမြင်နိုင်ပါဟု လျှောက်၏။ (ဝစီကံ မနောကံ နည်း တူ။)</p> <p>ဝပ္ပ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ ထင်သနည်း၊ အဝိဇ္ဇာကြောင့် ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း အကြင် အာသဝေါတရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ အဝိဇ္ဇာကင်း၍ အဝိဇ္ဇာဖြစ်ခြင်းကြောင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း ထိုအာသဝေါတရားတို့သည် မဖြစ်ကုန်။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အသစ်ကံကိုလည်း မပြု၊ (လ) အဖန်တလဲလဲဖြစ်ကုန်ရာ၏။ ထိုအကြောင်း ကို သင် မြင်၏လောဟု မေးတော်မူရာ မမြင်နိုင်ပါဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဤသို့ ကောင်းစွာ ကိလေသာမှ လွတ်သော စိတ်ရှိသော ရဟန်းအား အမြဲနေခြင်း ၆-မျိုးတို့ကို ရအပ်ကုန်၏။ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကိုမြင်သော် ဝမ်းမမြောက်၊ ဝမ်းမနည်း၊ သတိပညာရှိသည်ဖြစ်၍ လျစ်လျူရှုလျက်နေ၏။ (နား စသည်နည်းတူ။)</p> <p>ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်လျှင်အဆုံးရှိသော ဝေဒနာကိုခံစားသော် “ကိုယ်လျှင် အဆုံးရှိ သော ဝေဒနာကို ခံစား၏”ဟု သိ၏။ အသက်လျှင် အဆုံးရှိသော ဝေဒနာကို ခံစား သော် “အသက်လျှင် အဆုံးရှိသော ဝေဒနာကို ခံစား၏”ဟု သိ၏။ “ကိုယ်ခန္ဓာ ပျက်စီး သေပြီးမှ အထက်၌ ဤဘဝ၌ပင် ခံစားဖွယ်အားလုံးတို့သည် မနှစ်သက်အပ် ကုန်သည်ဖြစ်၍ ငြိမ်းအေးကုန်လတ္တံ့”ဟု သိ၏။</p> <p>ဝပ္ပ၊ ဥပမာသော်ကား သစ်ပင်ကိုစွဲ၍ အရိပ်သည် ထင်ရာ၏။ ယောက်ျားသည် ပေါက်တူး ခြင်းတောင်းကိုယူ၍ သွားရာ၏။ ထိုယောက်ျားသည် သစ်ပင်ကို အမြစ် ၎င်း၌ဖြတ်၍ ပတ်ဝန်းကျင်တူးကာ အမြစ်ကိုနုတ်ရာ၏။ အယုတ်ဆုံးအားဖြင့် ပန်းရင်း ရိုး တန်မျှသောအမြစ်သေးတို့ကိုလည်း ထုတ်ရာ၏။ ထိုသူသည် ထိုသစ်ပင်ကို အပိုင်း ပိုင်း ဖြတ် ခွဲ အစိတ်စိတ်ပြု လေနေပူ၌ ခြောက်သွေ့စေပြီး၍ မီးဖြင့်တိုက်၊ ပြာမီး သွေးပြု၊ လေပြင်း၌မူလည်းလွင့်၊ ရေစီးသန်သော မြစ်၌မူလည်း မျောရာ၏၊ ဤသို့ ဖျောက်ပယ်အပ်သော် သစ်ပင်ကိုစွဲ၍ဖြစ်သော အရိပ်သည် အမြစ်ရင်းဖြတ်ပြီး နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာပြုပြီး အသစ်မဖြစ်ခြင်းကို ပြုပြီးဖြစ်၏၊ အဖန် မဖြစ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ နောင်အခါ ဖြစ်ခြင်းသဘောမရှိသကဲ့သို့တည်း ဟု မိန့်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-666 <hr> အရှင်ဘုရား၊ ဥပမာသော်ကား အတိုးအပွားလိုသော ယောက်ျားသည် ရောင်းရ မည့်မြင်းငယ်ကို ကျွေးမွေးရာ၏၊ ထိုယောက်ျားသည် အတိုးအပွားကိုလည်း မရ၊ ထို့ ထက် အလွန်လည်း ပင်ပန်းဆင်းရဲခြင်းအဖို့ ရှိသည်လည်း ဖြစ်ရာ၏၊ ဤအတူသာလျှင် အတိုး အပွားကို လိုသော အကျွန်ုပ်သည် မိုက်သောနိဂဏ္ဌကို ဆည်းကပ်လုပ်ကျွေး၏၊ အတိုး အပွားမရ၊ အလွန်လည်း ပင်ပန်းဆင်းရဲရပါ၏၊ ယနေ့မှစ၍ မိုက်ကုန်သော နိဂဏ္ဌတို့၌ ကျွန်ုပ်၏ကြည်ညိုခြင်းကို လေပြင်း၌မူလည်းလွင့်ပါ၏၊ ရေစီးသန်သောမြစ်၌လည်း မျော ပါ၏စသည်လျှောက်ထား သရဏဂုံတည် ဥပါသကာခံယူသွားသည်။</p> <p>ဝပ္ပသာကီဝင်မင်း ဘုရားရှင်၏ ဘထွေးတော်တည်း။ ဝေသာလီ၌ သီဟစစ်သူ ကြီး၊ နာဠန္ဒမြို့၌ ဥပါလိသူကြွယ်ကဲ့သို့ ကချေသည်သား နိဂဏ္ဌ၏ တပည့်များဖြစ် ကြသည်။</p> <p>တွေ့ထိ ထိ၍ ကင်းသည်ကိုပြု၏ ဉာဏ်ဖြင့် ပယ်သတ်အပ်သောကံကို ဉာဏ်အတွေ့ ဖြင့် တွေ့ထိပြီး ကုန်ခြင်းသို့ရောက်စေ၏၊ ဝိပါက်သည် ပယ်သတ်အပ်သောကံကိုလည်း ဝိပါက် အတွေ့ဖြင့် တွေ့ထိပြီး ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်စေ၏။</p> <p>ကိုယ်လျှင်အဆုံးရှိသောဝေဒနာ ၅-ဒွါရ၌ဖြစ်သော ဝေဒနာတည်း၊ မနောဒွါရ၌ ဖြစ်သောဝေဒနာကား အသက်လျှင်အဆုံးရှိသော ဝေဒနာမည်သည်၊ အသက်ရှိသေး သမျှ ယင်းဝေဒနာ ဖြစ်သေးသောကြောင့်တည်း။ ၅-ဒွါရဝေဒနာကား နောက်မှ ဖြစ်၍ အလျင်ချုပ်၊ မနောဒွါရကား ရှေးဦးဖြစ်၍ နောက်ဆုံးသေမှချုပ်သည်၊ မနော ဝေဒနာသည် ပဋိသန္ဓေခဏ ဟဒယဝတ္ထုရုပ်ကို မှီ၏။</p> <p>၅-ဒွါရဝေဒနာကား ပဝတ္တိအခါ ၅-ဒွါရနှင့်စပ်၍ ဖြစ်လတ်သော် ပဌမအရွယ် ၂၀-အချိန် တပ်ခြင်း၊ ပြစ်မှားခြင်း၊ တွေဝေခြင်း၊ အလွန်အကဲပြင်းထန်သည်၊ နှစ် ၅၀- မှာ တန့်ပြီး ၅၀-မှစ၍ဆုတ်၊ ၈၀၊ ၉၀-၌ နှံ ့တော့သည်။ “ငါတို့အတူတူ နှစ်ပေါင်း များစွာနေခဲ့ အိပ်ခဲ့ကြကုန်၏”ဟု ဆိုသူများကိုပင် “မမှတ်မိတော့ပါ”ဟု ပြောကြ၏၊ လွန်ကဲထင်ရှားသော အဆင်းတို့ကိုသော်မှ “ငါတို့မမြင်ရ” အကောင်းအဆိုးဖြစ်သော အနံ့ အရသာ အတွေ့တို့ကိုလည်း “ငါတို့မသိကြပါ”ဟု ပြောကြ၏၊ ဤသို့လျှင် ၅-ဒွါရဝေဒနာ ပျက်စီးတော့သည်၊ မနောဒွါရ ဝေဒနာကား ဖြစ်သေးသည်သာ၊ တဖြည်းဖြည်းဆုတ်ယုတ်၊ သေခါနီး ဟဒယဝတ္ထုကို မှီဖြစ်နေသေးသမျှ မသေသေး၊ မနောဒွါရဝေဒနာမဖြစ်မှ သတ္တဝါသေသည်၊ ချုပ်ပျောက်သည်၊ ယင်း အဓိပ္ပာယ်ကို ရေမြောင်း ၅-ခုရှိသော တဘက်ဆည်ကန်ကြီး ဥပမာဖြင့် အဋ္ဌကထာပြထားသည်။</p> <p>ပေါက်တူး ခြင်းတောင်းကို ယူ၍ ပတ်ပတ်လည် တူးဖြတ်ဖို့ရာ တူးရွင်းကိုပါ ယူပါ၊ သစ်ပင်နှင့်အတ္တဘော၊ သစ်ပင်ကိုစွဲ၍ အရိပ်ကဲ့သို့ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ၊ အရိပ်မရှိ<br> <br>စာမျက်နှာ-667 <hr> အောင်ပြုလိုသော ယောက်ျားနှင့်ယောဂီ၊ ပေါက်တူးနှင့် ပညာ၊ ခြင်းတောင်းနှင့် သမာဓိ၊ တူးရွင်းနှင့် ဝိပဿနာ၊ တူးရွင်းဖြင့် အမြစ်ပတ်လည် တူးရာအခါနှင့် အရဟတ္တမဂ် ဖြင့် အဝိဇ္ဇာဖြတ်ချိန်၊ အပိုင်းအပိုင်းဖြတ်ချိန်နှင့် ခန္ဓာမြင်ချိန်၊ ခွဲချိန်နှင့် အာယတန မြင်ချိန်၊ စိတ်ချိန်နှင့် ဓာတ်မြင်ချိန်၊ လေပူ နေပူဖြင့် ခြောက်သွေ့ ချိန်နှင့် ကိုယ် စိတ်၌ ဖြစ်သော အားထုတ်မှုပြုချိန်၊ မီးတိုက်ချိန်နှင့် ဉာဏ်ဖြင့် ကိလေသာမိုက်ချိန်၊ မီးသွေး ပြုချိန်နှင့် ပစ္စုပ္ပန်ခန္ဓာ ၅-ပါးရှိနေသေးချိန်၊ လေပြင်း၌လွင့် ရေစီးသန်မြစ်၌ မျော ချိန်နှင့် အမြစ်ပြတ်ပြီးသော ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၏ နောင်ပဋိသန္ဓေမရှိတော့ပဲ ချုပ်ချိန်၊ လေ လွင့်ရေမျောပါ ပြာတို့ဖြင့် ပညတ်မှုမရှိတော့သကဲ့သို့ ဘဝသစ်၌ ဝိပါက်ခန္ဓာတို့ မဖြစ် ခြင်းဖြင့် ပညတ်မျှ မရှိတော့ခြင်းကို သိအပ်သည်။</p> <p>မြင်းအရောင်းအဝယ်ဥပမာ တရားအဆုံး သောတာပန်တည်၍ သာကီဝင်မင်း ဤစကားလျှောက်ထားသည်။ အတိုးအပွားလို၍ မြင်းငယ် ၅၀၀-ဝယ်မွေးရာ အမြတ် မရ၊ ကျွေးမွေးရမှုပင်ပန်းပြီး တနေ့ချင်းဖြင့် ရောဂါရ၊ မြင်းအားလုံး သေဆုံးပါသည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖြင့်လျှောက်သည်။</p> <h3>၆-သာဠသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော ပြာသာဒ်ဆောင် ပေါက်သောကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် သာဠ၊ အဘယ လိစ္ဆဝီမင်း ၂-ဦးသည် ဘုရားထံချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေ ပြီး သာဠက ဘုရားရှင်အား အရှင်ဘုရား၊ သီလစင်ကြယ်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း ၂-ပါးစုံ သော အကြောင်းကြောင့် ဩဃ ၄-ပါးမှ ထွက်မြောက်ခြင်းကို ပညတ်ကြသော သမဏ ဗြာဟ္မဏ အချို့တို့သည်ရှိကုန်၏၊ ဤသို့ ပညတ်ရာ၌ မြတ်စွာဘုရားသည် အဘယ် သို့ ဟောပါသနည်း-ဟု လျှောက်၏။</p> <p>သာဠ၊ ငါသည် သီလစင်ကြယ်ခြင်းကို တခုသော ရဟန်းတရား၏ အဖို့အစုဟု ဟောတော်မူ၏၊ ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်း အယူရှိကုန် လျက် စက်ဆုပ်ခြင်း၊ အကျင့်ကို အနှစ်ဟုမှတ်ထင်ကုန်လျက် စက်ဆုပ်ခြင်း၌ ကပ် ငြိကုန်လျက်နေသော သမဏဗြာဟ္မဏတို့သည် ဩဃ ၄-ပါးမှ ထွက်မြောက်ခြင်းငှာ မထိုက်ကုန်။</p> <p>သာဠ၊ မစင်ကြယ်သော ကိုယ် နှုတ် စိတ် အကျင့် အသက်မွေးခြင်းရှိသော သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့သည် အတုမရှိသော သစ္စာ ၄-ပါးကို ကောင်းစွာသိတတ်သော ဉာဏ် အမြင်အလို့ငှာ မထိုက်ကုန်၊ ဥပမာသော်ကား-မြစ်ကူးလိုသော ယောက်ျားသည် ဓားမ ထက်ထက်ကိုကိုင်၍ တောအုပ်ဝင်ကာ ဖြောင့်မတ်ပျိုနုသော (ဘိတ်-မဘိတ်) တွေး<br> <br>စာမျက်နှာ-668 <hr> တောဖွယ်မလိုသော အင်ကြင်းပင်ကြီးကို အရင်း အဖျားဖြတ်၊ အခက်အရွက်တို့ကို ကောင်းစွာ သုတ်သင်ကာ ဓားမ ပဲခွပ်တို့ဖြင့် ရွှေ့ရာ၏။ ပြီးလျှင် ကျားလျှာ တံစဉ်း တို့ဖြင့်တိုက် ကျောက်လုံးဖြင့် ပွတ်တိုက်ပြီး မြစ်ကို ကူးရာ၏။</p> <p>သာဠ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့မှတ်ထင်သနည်း၊ ထိုယောက်ျားသည် မြစ်ကိုကူးရန်ထိုက် ပါသလော၊ မထိုက်ပါဘုရား။ အကြောင်းမှာ--ဤအင်ကြင်းတုံးကို အပ၌ အပြေ အပြစ်ပြုအပ်၏၊ အတွင်း၌ကား မစင်ကြယ်၊ “ထိုအင်ကြင်းတုံးကြီးသည် နစ်မြုပ် လတ္တံ့၊ ထိုယောက်ျားတို့လည်း အကျိုးမဲ့ ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်ကြလတ္တံ့” ဟု ထိုသူ အား ဤအပြစ်ကို မချွတ်ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သော ကြောင့်တည်း” ဟု လျှောက်၏။ (ပဌမစကားကို ဤဥပမာဖြင့် သိစေ၏။)</p> <p>သာဠ၊ ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်း- အယူမရှိကုန်သည် ဖြစ်၍ စက်ဆုပ်ခြင်းအကျင့်ကို အနှစ်ဟု မမှတ်ထင်ကုန်သည်ဖြစ်၍ စက်ဆုပ်ခြင်း အကျင့်၌ မကပ်ငြိကုန်သည်ဖြစ်၍ နေကုန်သော သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့သည် ဩဃ ၄- ပါးမှ ထွက်မြောက်ရန် ထိုက်ကုန်၏။</p> <p>သာဠ၊ စင်ကြယ်သော ကိုယ် နှုတ် စိတ် အကျင့် အသက်မွေးခြင်း ရှိကုန်သော သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့သည် အတုမရှိသော သစ္စာ ၄-ပါးကို ကောင်းစွာ သိတတ်သော ဉာဏ်အမြင် အလို့ငှာ ထိုက်ကုန်၏၊ ဥပမာသော်ကား မြစ်ကူးလိုသော ယောက်ျားသည် (လ) ဓားမ၊ ပဲခွပ်တို့ဖြင့် ရွှေ့ရာ၏၊ ပြီးလျှင် ဆောက်ကိုယူကာ အတွင်း၌ ကောင်း မွန်စွာ စင်ကြယ်စွာထွင်းပြီး ကျားလျှာ တံစဉ်းဖြင့်တိုက် ကျောက်လုံးဖြင့် ပွတ်တိုက်ပြီး လှေကိုပြုကာ တက်မ ထိုးဝါး ဖွဲ့ပြီး မြစ်ကို ကူးရာ၏။</p> <p>သာဠ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်သနည်း၊ ထိုယောက်ျားသည် မြစ်ကို ကူးရန် ထိုက်ပါသလော၊ ထိုက်ပါ၏ ဘုရား။ အကြောင်းမှာ အင်ကြင်းပင်ကို အပ၌ကောင်း စွာ အပြေအပြစ် ပြုအပ်၏။ အတွင်း၌လည်း ကောင်းစွာ စင်ကြယ်အောင် ပြု၏၊ တက်မ ထိုးဝါးကို ဖွဲ့ထားသော ထိုလှေသည် မနစ်လတ္တံ့၊ ယောက်ျားသည် ချမ်း သာစွာ ကမ်းတဘက်သို့ ရောက်လတ္တံ့”ဟု ထိုသူအား ဤအကျိုးကို မချွတ်ဖြစ်လိမ့် မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သောကြောင့်တည်း ဟု လျှောက်၏။ (ဒုတိယစကားကိုဤ ဥပမာ ဖြင့် သိစေ၏။)</p> <p>သာဠ၊ ဥပမာသော်ကား သူရဲကောင်းစစ်သားသည် မြားဖြင့် ပြုအပ်သော ဆန်း ကြယ်မှုများစွာတို့ကို အကယ်၍ ပြုတတ်သည် ဖြစ်အံ့၊ ထိုအခါ၌ သူရဲကောင်းသည် အကြောင်း ၃-မျိုးနှင့် မင်းအားထိုက်၍ မင်းသုံးဖြစ်၏၊ မင်း၏လက်ရုံးဟုသာ ရေ တွက်ခြင်းသို့ရောက်၏၊ ၃-မျိုးမှာ-ဝေးသောအရပ်၌ မြားကို ကျစေနိုင်ခြင်း၊ မချွတ် စူးဝင်အောင်ပစ်နိုင်ခြင်း၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်နိုင်ခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-669 <hr> သူရဲကောင်းသည် အရပ်ဝေး၌ မြားကို ကျစေနိုင်သကဲ့သို့ အရိယာတပည့်သည် ကောင်းသော တည်ကြည်ခြင်း မဂ်ဖိုလ် သမာဓိရှိ၏၊ ထိုတပည့်သည် ကာလ ၃-ပါး၊ သန္တာန် ၂-ပါး၊ ကြမ်း၊ နု၊ ယုတ်မြတ်၊ ဝေး၊ နီး ဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကို “ဤရုပ် အားလုံးသည် ငါ့ဥစ္စာ၊ ငါ၊ ငါ့အတ္တ မဟုတ်”ဟု ရုပ်ကို ဟုတ်မှန်စွာ ကောင်းသော ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှု၏ ဝေဒနာစသော ကြွင်းခန္ဓာ ၄-ပါးလုံးတို့ကိုလည်း နည်းတူရှု၏။</p> <p>သူရဲကောင်းသည် မချွတ် စူးဝင်အောင် ပစ်နိုင်သကဲ့သို့ အရိယာတပည့်သည် အမှန်မြင်ခြင်း သမ္မာဒိဋ္ဌိရှိ၏၊ ထိုတပည့်သည် “ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲ ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း”ဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏။</p> <p>သူရဲကောင်းသည် အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်ခွဲနိုင်သကဲ့သို့ အရိယာ တပည့်သည် ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ် ဝိမုတ္တိဖိုလ် ရှိ၏၊ ထိုတပည့်သည် ကြီးစွာ သော မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာထုကို ဖောက်ခွဲနိုင်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဥပမာ နှီးနှောခြင်း အင်ကြင်းပင် နှင့် အတ္တဘော၊ မြစ်ရေ အယဉ်နှင့် သံသရာ အယဉ်၊ ကမ်းကူးလိုသော ယောက်ျားနှင့် ၆၂-ပါးသော မိစ္ဆာအယူကိုယူ၍ တည်သူ၊ အင်ကြင်းပင်၏ အပသန္တာန်၌ ပြေပြစ်စွာ ပြုချိန်နှင့် သာသနာပ၌ခြိုးခြံသောအကျင့်ကို ပြင်းထန်စွာယူချိန်၊ အတွင်း မစင်ကြယ် ချိန် နှင့် အတွင်း၌ သီလ မစင်ကြယ် ချိန်၊ အင်ကြင်းသားတုံး နစ်မြုပ်သကဲ့သို့ မိစ္ဆာယူသူ၏ သံသရာအယဉ်၌မြုပ်ပုံကို သိအပ်သည်။</p> <p>နိဗ္ဗာန်အထိ သွားပုံ၌ကား ကမ်းကူးလိုသော ယောက်ျား နှင့် ယောဂီ၊ အပ၌ ပြေပြစ်စွာပြုချိန်နှင့် ၆-ဒွါရတို့၌ စောင့်စည်းမှု ပြည့်စုံခြင်း၊ အတွင်း၌ ကောင်းစွာ သုတ်သင်သကဲ့သို့ အတွင်း၌ စင်ကြယ်သော သီလရှိခြင်း၊ ပဲ တက် ထိုးဝါး တပ်ခြင်း နှင့် ကိုယ်စိတ်၌ဖြစ်သော ဝီရိယကို ပြုခြင်း ချမ်းသာစွာ ကမ်းတဘက် သွားသကဲ့သို့ အစဉ်သဖြင့် သီလပြည့်၊ သမာဓိပြည့်၊ ပညာပြည့်ကာ နိဗ္ဗာန်သို့ သွားခြင်းကို မှတ် အပ်၏။</p> <p>ဆန်းကြယ်သော မြားအတတ်များ မြားနွယ်၊ မြားကြိုး၊ မြားပြာသာဒ်၊ မြားရေ ကန်၊ မြားကန့်လန့်ကာ၊ မြားပဒုမ္မာစသော အတတ်များတည်း၊ ယင်းတို့ကိုတတ်သော် ၃-မျိုးတို့ဖြင့်သာ မင်းအား ထိုက်သည်။</p> <h3>၇-မလ္လိကာဒေဝိသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် (ပသေနဒီမင်း၏) မလ္လိကာမိဖုရားသည် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီးဘုရားရှင်အား ဤလောက၌<br> <br>စာမျက်နှာ-670 <hr> (၁) အချို့ မာတုဂါမသည် အဆင်း မလှ၊ အသွင်လည်း မကောင်း၊ ရှုချင်ဖွယ် လည်း မရှိ၊ ဆင်းလည်း ဆင်းရဲ၏၊ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာလည်း မရှိ၊ အသုံးအဆောင် လည်းနည်း၏၊ တန်ခိုးလည်းနည်း၏၊ ထိုအဆင်း မလှခြင်းစသည်၏အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>(၂) အရှင်ဘုရား၊ အချို့ မာတုဂါမသည် အဆင်းမလှ၊ သို့သော်လည်း ကြွယ်ဝ၏၊ များသောဥစ္စာ အသုံးအဆောင်လည်း ရှိ၏၊ တန်ခိုးလည်း ကြီး၏၊ ထို၏ အကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>(၃) အချို့ မာတုဂါမသည် အလွန်အဆင်းလှ၏။ ရှုချင်ဖွယ်လည်း ရှိ၏၊ ကြည် လင်ဖွယ်လည်း ဖြစ်၏။ လွန်မြတ်သော အဆင်းအသွင်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သို့သော်လည်း ဆင်းရဲ၏၊ တန်ခိုးလည်း နည်း၏၊ ထို၏ အကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>(၄) အချို့ မာတုဂါမသည် အလွန်အဆင်းလှ၏၊ ကြွယ်လည်းကြွယ်ဝ၏၊ တန်ခိုး လည်း ကြီး၏၊ ထို၏အကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်းဟု လျှောက်၏။</p> <p>မလ္လိကာ၊ ဤလောက၌ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသကြီး၏၊ စိတ် ပင်ပန်းခြင်းများ၏၊ အနည်းငယ်ပြောဆိုကာမျှ ဖြစ်လျက်လည်း ကပ်ငြိတတ်၊ အမျက် ထွက်တတ်၊ ဖောက်ပြန်တတ်၊ ရန်ငြိုးထားတတ်၏၊ စိတ်ဆိုးခြင်း အမျက်ထွက်ခြင်း မနှစ်သက်ခြင်းကိုလည်း ထင်စွာပြု၏၊ ထိုမာတုဂါမသည် သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်၊ အဝတ်သင်္ကန်း၊ ယာဉ်၊ ပန်းနံ့သာ၊ နံ့သာပျောင်း၊ အိပ်ရာ နေရာ၊ ဆီမီးအဆောက်အဦကို မပေးလှူတတ်၊ ငြူစူခြင်း၊ ဣဿာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ရှိ၏၊ သူ တပါးတို့ လာဘ်ရခြင်း အရိုအသေခံရ၊ အလေးပြုခံရ၊ မြတ်နိုးခံရ၊ ရှိခိုးခံရ၊ အပူဇော် ခံရခြင်းတို့၌ ငြူစူပြစ်မှား၏၊ ငြူစူခြင်းကို ဖွဲ့၏ ထိုမာတုဂါမသည် ထိုဘဝမှ စုတေ၍ ဤလူ့ ဘဝသို့ အကယ်၍ ရောက်လာအံ့၊ ဖြစ်လေရာရာ ဘဝ၌ အဆင်းမလှ၊ ဆင်းရဲ၍ တန်ခိုးလည်း နည်း၏။</p> <p>၂။ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသကြီး၏၊ (လ) ထင်စွာပြုတတ်၏၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည်ကို ပေးလှူတတ်၏၊ ငြူစူခြင်းနှင့် ယှဉ်သော စိတ် မရှိ၊ သူတပါးတို့ လာဘ်ရခြင်းစသည်တို့၌ မငြူစူ၊ မပြစ်မှား၊ ငြူစူခြင်းဖြင့် မဖွဲ့၊ ထို မာတုဂါမ သေ၍ လူလာဖြစ်အံ့၊ အဆင်းမလှသော်လည်း ကြွယ်ဝ။ တန်ခိုးလည်း ကြီး၏။</p> <p>၃။ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသမကြီး၊ (လ) ထင်စွာမပြုတတ်၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည်ကိုကား မပေးလှူတတ်၊ ငြူစူခြင်းနှင့် ယှဉ်သော_</p> <p>စာမျက်နှာ-671 <hr> စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူတပါးတို့ လာဘ်ရခြင်းစသည်တို့၌ ငြူစူတတ်၏၊ ပြစ်မှားတတ်၏၊ ငြူစူခြင်းဖြင့် ဖွဲ့တတ်၏၊ ထိုမာတုဂါမ သေ၍ လူလာဖြစ်အံ့၊ အဆင်း လှသော်လည်း ဆင်းရဲ၏၊ တန်ခိုးလည်း နည်း၏။</p> <p>၄။ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသမကြီး၊ (လ) ထင်စွာ မပြုတတ်၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့အား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည်ကိုလည်း ပေးလှူတတ်၏၊ ငြူစူခြင်းနှင့်ယှဉ်သော စိတ်မရှိ၊ (လ) ငြူစူခြင်းဖြင့် မဖွဲ့၊ ထိုမာတုဂါမသည် သေ၍လူလာဖြစ်အံ့၊ အဆင်းလည်း လှ၏၊ ကြွယ်လည်း ကြွယ်ဝ၏၊ တန်ခိုးလည်း ကြီး၏၊ ဤကား ထိုသို့ ဖြစ်ခြင်း၏ အကြောင်းအထောက်အပံ့ပေတည်းဟု မိန့်။</p> <p>ထိုအခါ မိဖုရားက ဘုရားရှင်အား’အရှင်ဘုရား၊ တပည့်တော်သည် တပါးသော ဘဝ၌ အမျက်ကြီးခဲ့ဖူးလေယောင် တကား၊ စိတ်ပင်ပန်းခြင်းများခဲ့လေယောင်တကား၊ အနည်းငယ် ပြောဆိုကာမျှဖြင့်လည်း ငြိကပ်ခဲ့၊ အမျက်ထွက်ခဲ့၊ ဖောက်ပြန်ခဲ့၊ ရန်ငြိုး ထားခဲ့လေယောင်တကား၊ စိတ်ဆိုးခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်း၊ မနှစ်သက်ခြင်းကို ထင်စွာ ပြုခဲ့ဖူးလေယောင်တကား၊ အရှင်ဘုရား၊ ထိုတပည့်တော်သည် ယခုဘဝ၌ အဆင်းမလှ၊ အသွင်မကောင်း၊ ရှုချင်ဖွယ်မရှိ။</p> <p>တပည့်တော်သည် တပါးသောဘဝ၌ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည် ကို လှူခဲ့ဖူးလေယောင် တကား၊ ထိုတပည့်တော်သည် ယခုဘဝ၌ ကြွယ်ဝပါ၏၊ များ သောဥစ္စာ အသုံးအဆောင် ရှိပါ၏။</p> <p>တပည့်တော်သည် တပါးသောဘဝ၌ ငြူစူစိတ် မရှိယောင်တကား၊ သူ့တပါးတို့ လာဘ်ရခြင်းစသည်တို့၌ မငြူစူ မပြစ်မှားတတ်၊ ငြူစူခြင်းဖြင့် မနှောင်ဖွဲ့တတ်သည် ဖြစ်ခဲ့ဖူးယောင် တကား၊ ထိုတပည့်တော်သည် ဤဘဝ၌ တန်ခိုးကြီးပါ၏၊ ဤမင်း၏ နန်းတော်၌ ရှိကုန်သော မင်းသမီး၊ ပုဏ္ဏား သတို့သမီး၊ သူကြွယ်သတို့သမီးအပေါင်း တို့ကို ထိုတပည့်တော်သည် အစိုးရခြင်းဖြင့် အကြီးအမှူးအဖြစ်ကို ပြုရပါ၏။</p> <p>ထိုတပည့်တော်သည် ယနေ့မှစ၍ အမျက်မကြီးတော့ပါအံ့၊ များသော စိတ်ပင်ပန်း ခြင်း မရှိတော့ပါအံ့၊ (လ) ထင်စွာမပြုပါအံ့၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော် စသည်ကို ပေးလှူပါအံ့၊ ငြူစူစိတ် မဖြစ်ပါတော့အံ့၊ (လ) မဖွဲ့ပါအံ့၊ တရားတော်သည် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် ရှိပါ၏စသည်လျှောက်ထား သရဏဂုံတည်၊ ဥပါသိကာမ အဖြစ် ခံယူသည်။</p> <h3>၈-အတ္တန္တပသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်မှာ‘ဤလောက၌ အချို့ပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ် ကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်၏၊ အချို့သူသည် သူတပါးတို့ကို<br> <br>စာမျက်နှာ-672 <hr> ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်၏၊ အချို့သူသည် မိမိ သူတပါး ၂-ဦးကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်ခြင်း၌ အားထုတ်တတ်၏၊ အချို့ သူသည် ၂-ဦးသားကို မပူပန် စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားမထုတ်တတ်၊ ထိုစတုတ္ထပုဂ္ဂိုလ်သည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ သာလျှင် ဆာလောင်ခြင်း တဏှာမရှိသည်၊ ကိလေသာမှ ငြိမ်းအေးသည်၊ အေးချမ်း သည်ဖြစ်၍ ဈာန်မဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို ခံစားလျက် မြတ်သော အတ္တဘောဖြင့် နေ၏။</p> <p>(၁) မိမိကိုယ်ကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်သူ ဟူသည်-ဤ လောက၌ အချို့သူသည် အဝတ်မဝတ်ဘဲနေ၊ လွတ်လပ်စွာကျင့်၊ လက်ဖြင့် မစင်ကိုသုတ်၊ လာပါဆိုသူ၏ဆွမ်းကိုမခံ၊ ရပ်ပါဦးဆိုသူ၏ဆွမ်း၊ မိမိမရောက်မီ ယူလာသော ဆွမ်း၊ ရည်စူး၍ ပြုသောဆွမ်း၊ ဖိတ်ဆွမ်း၊ အိုးဝမှ ကော်၍ လောင်းဆွမ်း၊ တောင်းဝမှ ဆွမ်း၊ တံခါး ခြံခြား၍ လောင်းဆွမ်း၊ တုတ်ခြားလောင်းဆွမ်း၊ ကျည်ပွေ့ ခြားဆွမ်း၊ ၂-ယောက်စားနေစဉ် လောင်းဆွမ်း၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်လောင်းဆွမ်း၊ နို့တိုက် ဆဲ လောင်းဆွမ်း၊ ယောက်ျားနှင့် နှီးနှောနေသော မိန်းမလောင်းဆွမ်း၊ ဆော်ဩစု လောင်းဆွမ်း၊ ခွေးမျှော်နေရာမှ ဆွမ်း၊ ယင်အံ့ရာမှ ဆွမ်းကို မခံ၊ ငါး အမဲမစား၊ သေအရက်မသောက်၊ ဖွဲ၌မြှုပ်သော ဆေးရည်မသောက်၊ တအိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ တလုတ်သာ စား၊ (လ) ၇-အိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ ၇-လုတ်သာစား၊ ဆွမ်းလောင်း ခွက် ငယ် တခုစာဖြင့်လည်း ရောင့်ရဲ၊ (လ) ၇-ခုစာဖြင့်လည်း ရောင့်ရဲ၊ တရက်ခြားလည်း အစာ စား၊ (လ) ၇-ရက်ခြားလည်း စား၊ ဤနည်းဖြင့် လခွဲ တကြိမ်တိုင်အောင် လည်း ဤသဘောရှိသော ရက်ပိုင်းခြား၍ စားခြင်းအကျင့်ကို ကျင့်လျက် နေ၏။</p> <p>ထိုသူသည် ဟင်းရွက်စိမ်းကိုသော်လည်း စားနေ၏၊ ပျောင်းဆန်၊ ကျိတ်သီးဆန်၊ သားရေဖတ်အစအန၊ မှော်၊ ဖွဲနုကိုသော်လည်း စားနေ၏၊ ထမင်းရည်သောက်၊ နှမ်း မုန့်ညက်စား၊ မြက်၊ နွားချေးကိုသော်လည်း စားနေ၏၊ တောသစ်မြစ်သစ်သီးကို စား လျက် ကြွေကျသော သစ်သီးကို စားလျက် မျှတ၏။</p> <p>ထိုသူသည် ပိုက်ဆံလျှော် အဝတ်ကိုလည်း ဝတ်၏၊ ရောနှောရက်သော အဝတ် လူသေကောင်မှ အဝတ်၊ ပံ့သကူအဝတ်၊ သစ်ခေါက်အဝတ်၊ သစ်နက်ရေ သစ်နက် ရေမျှင်အဝတ်၊ သမန်းမြက်အဝတ်၊ လျှော်တေအဝတ်၊ ပျဉ်ချပ်အဝတ်၊ ဆံခြည်ကမ္ဗလာ၊ သားမြီးကမ္ဗလာ၊ ခင်ပုပ်ငှက်တောင် အဝတ်ကိုလည်း ဝတ်၏၊ ဆံမုတ်ဆိတ်ကိုလည်း နုတ်၏၊ နုတ်ခြင်းအမှုကိုလည်း အားထုတ်၏။ အထိုင်ပယ်၍ ရပ်လျက်လည်းနေ၏၊ ဆောင့် ကြောင့်လည်း ထိုင်၏၊ ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်မှုကိုလည်း အားထုတ်၏၊ ဆူးအခင်းပေါ်၌ လည်း နေ၏၊ အိပ်၏၊ ညနေချမ်းလျှင် ၃-ကြိမ်မြောက် ရေသို့ ဆင်းခြင်းအမှုကို အားထုတ်နေ၏၊ ဤနည်းအားဖြင့် ဤသဘောရှိသော များပြားသော ကိုယ်ကို လွန်စွာ ပူပန်စေခြင်း အဖန်ဖန် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်နေ၏၊ ဤသို့ အားထုတ်သူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-673 <hr> (၂) သူတပါးကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်သူဟူသည်’ဤ လောက၌ အချို့သူသည် သိုးကိုသတ်၏၊ ဝက်၊ ငှက်၊ သားငါးကို သတ်၏၊ ကြမ်း ကြုတ်၏၊ ခိုးတတ်၏၊ ခိုးသူကို နွားကို သတ်တတ်၏၊ အချုပ်ထောင်ကို စောင့်တတ် ၏၊ ထိုမှတပါး ကြမ်းကြုတ်မှုအားလုံးကို ပြု၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၃) မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသားကို ပူပန်စေတတ်၊ ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ် သူဟူသည်’အချို့သူသည် ရေ မြေကို အစိုးရသော ဦးထိပ်၌ အဘိသိက်သွန်းလောင်း အပ်ပြီးသော မင်းသော်လည်းကောင်း၊ ဥစ္စာအနှစ် များစွာရှိသော ပုဏ္ဏားသော်လည်း ကောင်း ဖြစ်၏။ ထိုသူသည် မြို့၏ အရှေ့အရပ်၌ ယဇ်တင်းကုပ်အသစ်ကို ပြုစေ၍ ဆံမုတ်ဆိတ်ကို ပယ်စေ၍ ခွာနှင့်တကွသော သစ်နက်ရေကို ဝတ်၍ ထောပတ်ဆီဖြင့် ကိုယ်ကိုသုတ်လိမ်း၍ သားချိုဖြင့် ကျောက်ကုန်းကို အယားဖျောက်လျက် ယဇ်တင်း ကုပ်သို့ မိဖုရား ပုရောဟိတ်ပုဏ္ဏားနှင့်အတူ ဝင်၏။</p> <p>ထိုသူသည် ထိုယဇ်တင်းကုပ်၌ အခင်းမရှိသော နွားချေးစို လိမ်းကျံသော မြေ၌ အိပ်၏၊ အမိနှင့် အဆင်းတူသော နွားငယ်ရှိသော တကောင်သောနွားမ၏ နို့တခု နို့ရည်ဖြင့် မင်းသည် မျှတ၏၊ ၂-ခုမြောက်နို့ရှိနို့ရည်ဖြင့် မိဖုရားသည် ၃-ခုမြောက် ရှိ နို့ရည်ဖြင့် ပုရောဟိတ်ပုဏ္ဏားသည် မျှတ၏၊ ၄-ခုမြောက်နို့ရှိ နို့ရည်ဖြင့် မီးပူဇော် ၏၊ ကြွင်းနို့ရည်ဖြင့် နွားငယ်သည် မျှတ၏၊ ထိုမင်းက ဤမျှလောက်သော နွားလား နွားငယ် နွားမငယ် သိုး ဆိတ် မြင်းတို့ကို ယဇ်ပူဇော်ရန် သတ်ကြကုန်လော့၊ သစ်ပင် တို့ကို ယဇ်တိုင်အလို့ငှာ ဖြတ်၍ နေရာမြက်တို့ကို အကာအရံ အခင်းပြုရန် ရိတ်ဖြတ်ကြ” ဟု ဆို၏၊ ထိုမင်း၏ ကျွန် အစေအပါး အမှုလုပ်တို့သည်လည်း မင်းဒဏ်ဖြင့် ခြိမ်း ခြောက်အပ် ဘေးဖြင့် ခြိမ်းခြောက်အပ်ကုန်သည် ဖြစ်၍ မျက်ရည်ရွှဲစို ငိုယိုကုန်လျက် ယဇ်ပူဇော်ရန် အသိုင်းအဝိုင်းတို့ကို ပြုကုန်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၄) ၂-ဦးသားကို မပူပန်စေတတ်၊ ပူပန်စေခြင်း၌ အားမထုတ်တတ်သည်ဖြစ်၍ မျက်မှောက်ဘဝ၌သာ တဏှာမရှိ ငြိမ်းအေးသောငြိမ်းအေးသည်ဖြစ်၍ ချမ်းသာကို ခံစား လျက် မြတ်သော အတ္တဘောဖြင့် နေသူဟူသည်- ဤလောက၌ အရဟံစသော ဂုဏ် ၉-ပါးသခင် ဘုရားရှင်သည် ပွင့်တော်မူလာ၏၊ ထိုဘုရားရှင်သည် နတ်လောကနှင့် လူလောကကို ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ဟောကြားတော်မူ၏၊ ထို ဘုရားရှင်သည် အစ အလယ် အဆုံး ကောင်းခြင်းရှိသော အနက်သဒ္ဒါနှင့် ပြည့်စုံ သော တရားတို့ကိုဟော၍ အလုံးစုံ စင်ကြယ်ပြည့်စုံသော အကျင့်မြတ်ကို ပြတော်မူရာ တရားနာရသောကြောင့် သူကြွယ် သူကြွယ်သား အခြားမျိုးရိုး ဇာတ်ရှိသူ တဦးဦး သည် ဘုရားရှင်၌ ယုံကြည်မှုကိုရ၍ “လူ့ဘောင်၌ နေရခြင်းသည် ကျဉ်းမြောင်း၏ ကိလေသာ သရာ လမ်းကြောင်းဖြစ်၏၊ ရဟန်းအဖြစ်သည် လွင်ပြင်နှင့်တူ၏၊ လူ့ ဘောင်၌နေသောသူသည် အကျင့်မြတ်ကို စစ်စစ် ပြည့်စုံ စင်ကြယ်စွာ ခရုသင်းပွတ်သစ်နှင့်တူစွာ</p> <p>စာမျက်နှာ-674 <hr> ကျင့်ဖို့မလွယ်၊ ငါသည် ဆံမုတ်ဆိတ်ပယ်ပြီး ဖန်ရည်ဆိုးအဝတ်ဝတ်၊ လူ့ဘောင်မှ ရဟန်း ဘောင်ဝင်ရမူ ကောင်းလေစွ”ဟု ဆင်ခြင်၏။ ထိုသူသည် နောင်အခါ ဥစ္စာ အနည်း အများ ဆွေမျိုး အနည်း အများကိုစွန့်၍ ဆံမုတ်ဆိတ်ပယ်၊ ဖန်ရည်ဆိုး အဝတ်ဝတ် ရဟန်းပြု၏။</p> <p>ထိုသူရဟန်းပြုပြီးသော် ရဟန်းတို့၏ အဓိသီလသိက္ခာ ပညတ်အပ်သော သိက္ခာ ပုဒ်သို့ ရောက်သည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်မသတ်၊ တုတ် လက်နက်ကို ချထားပြီးဖြစ်၏၊ ရှက်၍ သနားတတ်၏၊ သတ္တဝါအားလုံး၏ စီးပွားကို လိုလားနေ၏၊ မပေးဘဲ မခိုးမဝှက်၊ စင်ကြယ်သော ကိုယ်ဖြင့် နေ၏၊ မမြတ်သော ယုတ်သော ရွာသူတို့၏ အလေ့ မေထုန်မှု မပြု၊ အမှားမပြော၊ မှန်သောစကားချင်း ဆက်စပ်စေ၏၊ တည်တံ့ ယုံကြည်ထိုက်သော စကားရှိ၏၊ လောကကိုမလှည့်စားတတ်၊ ကုန်းစကားမပြော၊ ကွဲ ပြားအောင် ဤသူ ထိုသူထံမှ နားထောင်၍ ထိုသူဤသူထံ၌ မပြောတတ်၊ ကွဲလွဲသူ များကို စပ်ပေးတတ်၊ ညီညွတ်သူများကို အားပေးတတ်၏၊ ညီညွတ်ခြင်း၌ မွေ့လျော် ပျော်ပိုက်၏၊ ညီညွတ်ကြောင်း စကားကို ဆိုလေ့ရှိ၏၊ ကြမ်းတမ်းသော စကား မပြော၊ အပြစ်ကင်း၍ နားချမ်းသာသောနှစ်လိုဖွယ်ရှိ၍ နှလုံးသို့ သက်ဝင်သော ယဉ် ကျေး၍ လူများနှစ်သက်ဖွယ်ရှိသော စကားကိုသာ ဆို၏၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို မဆို၊ သင့်သောအခါ၌ ဟုတ်သည်ကိုသာ အကျိုးနှင့် စပ်သည်ကိုသာ တရားနှင့် စပ် သည်ကိုသာ အဆုံးအမနှင့် စပ်သည်ကိုသာ ဆိုလေ့ရှိ၏။ သင့်သော အခါ၌ အကြောင်း နှင့်တကွ အပိုင်းအခြားရှိသော စီးပွားနှင့် စပ်သော မှတ်သားလောက်သော စကားကို ဆိုလေ့ရှိ၏။</p> <p>ထိုသူသည် မျိုးစေ့သစ်ပင်အပေါင်းကို မဖျက်ဆီး၊ ဆွမ်းတထပ်သာ စား၍ ည စာမစား၊ နေလွဲသောအခါ မစား၊ ကခြင်း သီခြင်း တီးမှုတ်ခြင်း ပွဲကြည့်ခြင်း မပြု၊ ပန်းပန်ခြင်း၊ နံ့သာခြယ်ခြင်း နံ့သာပျောင်း လိမ်းခြင်း မပြု၊ မြင့်မြတ်သော နေရာ မနေ၊ ရွှေငွေမခံယူ၊ ကောက်စေ့၊ အသားစိမ်း မိန်းမပျို အို၊ ကျွန်မိန်းမ ယောက်ျား ဆိတ် သိုး ကြက် ဝက် ဆင် နွား မြင်း မြည်း လယ်ယာ မခံယူ၊ တမန် အစေအပါးမှု မပြု၊ ရောင်းဝယ် ချိန်စဉ်းလဲ အသပြာစဉ်းလဲ ခြင်တွယ် တိုင်းတာစဉ်းလဲမှု မပြု၊ တံစိုး ယူ လှည့်ဖြား အတုပြုခြင်းဟူသော ကောက်ကျစ်မှု မပြု၊ ဖြတ်၊ သတ်၊ နှောင်ဖွဲ့၊ ခရီးသွားလု၊ ရွာနိဂုံးဖျက်၊ ဒမြတိုက်မှု မပြု။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ကိုယ်ကိုမျှတစေနိုင်ရုံသော သင်္ကန်း၊ ဝမ်းကိုမျှတစေနိုင်သော ဆွမ်း ဖြင့် ရောင့်ရဲ၏၊ သွားလေရာသို့ ပါမြဲ ပရိက္ခရာမျှသာ တပါတည်း ယူသွား၏၊ အတောင်ရှိသော ငှက် သည် ပျံလေရာရာသို့ မိမိအတောင်သာ ဝန်ရှိသည် ဖြစ်၍ ပျံသကဲ့သို့တည်း၊ မြတ်သော ဤသီလအစုနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မိမိသန္တာန်၌ အပြစ်မရှိသော ချမ်းသာကို ခံစားရ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-675 <hr> ထိုရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် အဆင်းကို မြင်သော် ယောက်ျားမိန်းမစသော သဏ္ဌာန် နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ လက်ခြေစသောအင်္ဂါ ပြုံးရယ်ဟန်စသော အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ စက္ခုနြေ မစောင့်စည်းခဲ့လျှင် မစောင့်စည်းခြင်းကြောင့် အဘိဇ္ဈာ ဒေါမ နဿဟူသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များသည် ထိုမစောင့်စည်းသူကို လိုက်၍ နှိပ်စက် ကုန်ရာ၏။ ထို့ကြောင့် ထိုစက္ခုနြေကို စောင့်စည်းဖို့ ကျင့်၏၊ စောင့်စည်း၏၊ စောင့် စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။ (နားစသည်ဖြင့် အသံစသည်ကို ကြားရာ၌လည်း နည်းတူ။) ထိုရဟန်းသည် ဤမြတ်သော ဣန္ဒြေ ၆-ပါးကို စောင့်စည်းခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသည် ဖြစ်၍ မိမိသန္တာန်၌ ကိလေသာနှင့် မရောသော ချမ်းသာကို ခံစားရ၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ရှေ့သို့ တက်ရာ နောက်သို့ ဆုတ်ရာ တူရှုကြည့်ရာ တစောင်းကြည့်ရာ ကွေးရာ ဆန့်ရာ ဒုကုဋ် သပိတ်သင်္ကန်းကို ဆောင်ရာ စားရာ သောက်ရာ ခဲရာ လျက်ရာ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်စွန့်ရာ သွားရာ ရပ်ရာ ထိုင်ရာ အိပ်ရာ နိုးရာ ပြောရာ ဆိတ် ဆိတ်နေရာ၌ ဆင်ခြင်လျက် ပြုလေ့ရှိ၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ဤမြတ်သော သီလအစု ရောင့်ရဲခြင်း ဣန္ဒြေကို စောင့်စည်းခြင်း သတိသမ္ပဇဉ်တို့နှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍ ဆိတ်ငြိမ်သော ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာကို မှီဝဲ ၏၊ တော သစ်ပင်ရင်း တောင်ချောက် တောင်စောင်း သင်္ချိုင်း တောအုပ် လွင်ပြင် ကောက်ရိုးပုံကို မှီဝဲ၏၊ ထိုရဟန်းသည် ဆွမ်းခံပြန် ဆွမ်းစားပြီးနောက် တင်ပျဉ်ခွေပြီး ကိုယ်ကို ဖြောင့်မတ်စွာထား ကမ္မဋ္ဌာန်းရှေးရှု သတိကို ဖြစ်စေလျက် ထိုင်၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးဟူသော လောက၌ အဘိဇ္ဈာပယ်၍ အဘိဇ္ဈာ ကင်းသော စိတ်ဖြင့် နေ၏၊ အဘိဇ္ဈာမှ စိတ်ကို စင်ကြယ်စေ၏၊ ဗျာပါဒ ထိနမိဒ္ဓ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ဝိစိကိစ္ဆာတို့ကိုလည်း နည်းတူပယ်၍ စိတ်ကို စင်ကြယ်စေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် စိတ်၏ ညစ်ညူးကြောင်းဖြစ်၍ ပညာအားနည်းအောင် ပြုတတ်ကုန်သော ဤအပိတ် အပင် နီဝရဏတရား ၅-ပါးတို့ကို ပယ်၍ ကာမတို့မှ ဆိတ်၍သာလျှင် (လ) စတုတ္ထ ဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏။</p> <p>ဤသို့ တည်ကြည်သောစိတ်သည် စင်ကြယ်ဖြူစင်လတ်သော် အညစ်အကြေးကင်း ညစ်ညူးခြင်းကင်းလတ်သော် နူးညံ့၍ ပြုဖို့သင့်လျော်လတ်သော် တည်တံ့၍ မတုန် လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်လတ်သော် ရှေး၌ဖြစ်ဖူးသော ဘဝကိုအောက်မေ့၍သိသော ပုဗ္ဗေ နိဝါသာနုဿတိဉာဏ်၊ သတ္တဝါတို့၏ သေခြင်းဖြစ်ပေါ်ခြင်းကိုသိသော စုတူပပါတ ဉာဏ်၊ အာသဝေါ ကုန်စေတတ်သော အာသဝက္ခယဉာဏ် အလို့ငှာ စိတ်ကို ရှေးရှု ပို့ဆောင်၏၊ ညွတ်စေ၏။ ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက် ကြောင်း အကျင့်တည်း၊ ဤသည်တို့ကား အာသဝေါတရားတို့တည်း၊ (လ) အာသဝေါ တရားတို့ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-676 <hr> ဤသို့ သိမြင်သော ထိုရဟန်း၏စိတ်သည် ကာမ ဘဝ အဝိဇ္ဇာ အာသဝတို့မှ လွတ် မြောက်၏။ လွတ်ပြီးသော် “လွတ်ပြီ”ဟု အသိဉာဏ်ဖြစ်ပေါ်၏။ “ပဋိသန္ဓေနေမှုကုန်ပြီ၊ အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးပြီးပြီ၊ မဂ်ကိစ္စကို ပြုပြီးပြီ၊ ဤမဂ်ကိစ္စအလို့ငှာ တပါးသော ပြုဖွယ်မရှိတော့ပြီ”ဟု သိ၏။ ဤသူတည်း၊ ဤ ၄-ယောက်တို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>တရားနာသူ သူကြွယ် မာန်ကျအရေအတွက်များသူတို့မှာ-သူကြွယ်တို့သာတည်း၊ ချဲ့’မင်းမျိုးမှ ရဟန်းပြုသူများ ဇာတ်ကိုစွဲ၍လည်းကောင်း၊ ပုဏ္ဏားမျိုးမှ ရဟန်းပြုသူ များကမူ မန္တန်ကိုစွဲ၍လည်းကောင်း မာနရှိကြသည်။ ယုတ်ညံ့သောအမျိုးမှ ရဟန်း ပြုသူများမူ မိမိဇာတ်နိမ့်၍ တရား၌ တည်ဖို့မလွယ်။ သူကြွယ်မျိုး သူငယ်တို့ကား ချွေးဒီးဒီးကျ ကျောက်ကုန်းဆားပေါက်အောင် ထွန်ယက်ကြရ၊ မာနကင်းကြသည်၊ စွမ်းအားရှိသမျှ ပရိယတ် ပဋိပတ် အားထုတ် အရဟတ္တဖိုလ်၌ တည်နိုင်ကြသည်။ အခြားအမျိုးမှ ရဟန်းပြုသူများထက်လည်း များကြ၏။ ထို့ကြောင့် ပဌမ ညွှန်ပြ သည်။</p> <p>အိမ်ထောင်သည်ဘဝ ကျဉ်းမြောင်း လင်မယား ၂-ဦး အတောင် ၆၀-ရှိသော အိမ်၌ ယူဇနာတရာအတွင်း နေရစေကာမူ တဏှာဖြင့် ကျဉ်းသေးသည်သာ၊ ရဟန်း သည်ကား ရတနာ ပြာသာဒ် ဗိမာန်စသည်တို့၌ တံခါးပိတ်နေရစေကာမူ မကပ်ငြိ မတွယ်တာ၍ လွင်တီးခေါင်ပမာ ကျယ်ဝန်းသည်သာ။ တနည်း – လူ့ဘဝကား ကုသိုလ်ပြုဖို့ ချမ်းသာစွာ အခွင့်မသာ၊ ရဟန်းဘဝသာ အခွင့်သာသည်။ ဤသို့ ကျဉ်း ကျယ် မှတ်သင့်သည်။</p> <p>ဥစ္စာဆွေး နည်း များ ဥစ္စာ ၁ဝဝဝ-အောက် နည်း၍ တထောင်မှစ များ သည်။ ဆွေမျိုး ၂၀-အောက်နည်း၍ ၂၀-မှစ၍ များသည်။</p> <p>ဆွမ်းတနပ်သာစား နံနက်စာ ညစာ ၂-မျိုးတွင် နံနက်စာကို မွန်းတည့်ဖြင့်ပိုင်း ခြားအပ်၏၊ နေ့လယ်မှစ၍ နောက်နေ့အရုဏ်အထိ ညစာမည်သည်။ ထို့ကြောင့် မွန်း မတိမ်းမီ ၁၀-ကြိမ်စားသော်လည်း တနပ်သာ စားသည်မည်သည်။</p> <p>ကျွန်မိန်းမ ယောက်ျားမအပ် ... ကပ္ပိယကာရက အာရာမ်စောင့်အဖြစ်ကား ခံယူကောင်း သည်။</p> <p>ချိန်စဉ်းလဲ ၄-မျိုး အလေး ၂-ခု အသွင်တူထား၍ ယူလျှင်အကြီးဖြင့်ပေးလျှင် အငယ် ဖြင့်ချိန်ပေးသော အသွင်တူဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း ရူပကူဋ၊ ယူလျှင် နောက်ဘက်၌ လက်ဖြင့် ချိန်ကိုနှိပ်၊ ပေးလျှင် ရှေးဘက်၌ နှိပ်ပေးခြင်းဟူသော အစိတ်အင်္ဂါဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း အင်္ဂကူဋ၊ ယူလျှင် အရင်း၌ ကြိုးကိုကိုင်ပေးလျှင် အဖျား၌ကိုင်ပေးခြင်း ဟူသော ကိုင်ခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-677 <hr> ဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း ဂဟဏကူဋ၊ ချိန်ကိုအခေါင်းဖောက်၊ အတွင်း၌ သံမှုန့်ထည့်ကာ ယူလျှင် သံမှုန့်ကို နောက်ဘက်ရောက်စေ ပေးလျှင် ရှေ့ဘက်ရောက်စေခြင်းဟူသော ဖုံးကွယ်ခြင်း ဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း ပဋိစ္စန္နကူဋတို့တည်း။</p> <p>အသပြာစဉ်းလဲပြုပုံ ရွှေခွက်တခု၊ ရွှေရောင်တောက်သော ကြေးခွက် ၂-ခု၊ ၃-ခု ပြုကာ ဇနပုဒ်သွား၍ရောင်းသည်၊ ဝယ်သူက ခွက်အားလုံး ဈေးတူပင် ပေးလိုကြသည်၊ သို့သော် “ရွှေစစ် မစစ်သိလိုကြောင်း”ဆိုရာ “စမ်းသပ်ပြီးမှ ယူကြ”ဟု ပြောပြီး ရွှေခွက် ကိုသာ မှတ်ကျောက်တင်ပြ ခွက်အားလုံး ရောင်းလိုက်သည်။</p> <p>ခြင်တွယ်တိုင်းတာစဉ်းလဲ ၃-မျိုး ထောပတ်ဆီစသည်တို့ကို ယူလျှင် အောက်၌ အပေါက်ရှိသော ခြင်ခွက်ဖြင့် “ဖြေးဖြေးလောင်းပါ”ဟု ဆိုပြီး မိမိ၏ခံခွက်ထဲ များစွာ ယိုကျအောင်ယူ၏၊ ပေးလျှင် အပေါက်ပိတ် မြန်မြန်ခြင်ပေးခြင်း ဟူသော အတွင်းဖျက် ခြင်း ဟဒယဘေဒ၊ နှမ်းဆန်စသည်တို့ကို ခြင်သောအခါယူလျှင် ဖြေးဖြေး အဦးကိုတက် စေ၍ (စတုတ်တိုက်၍) ယူ၏၊ ပေးလျှင် မြန်မြန်အဦးကိုတက်စေ၍ ပေးခြင်းဟူသော အဦးကိုဖျက်ခြင်း သိခါဘေဒ၊ လယ်ယာမြေတိုင်းသောအခါ လက်ဆောင်မရလျှင် လယ်ကိုငယ်သော်လည်း ကြီးအောင်ပြုတိုင်းခြင်းဟူသော ကြိုးကိုဖျက်ခြင်း ရဇ္ဇူဘေဒ တို့တည်း။</p> <p>လှည့်ဖြားခြင်းဝဥန ထိုထိုအကြောင်းတို့ဖြင့် သူတပါးတို့အား လှည့်ဖြားခြင်း တည်း၊ ဝတ္ထုမှာ- မုဆိုးသည် သမင်ကြီးငယ် ၂-ကောင်ကို ယူအလာ သေသောက်ကြူး ကမ်း၍ အကြီး ၂-ကျပ်၊ အငယ် ၁-ကျပ်ဟု ပြောလိုက်သည်၊ ငွေ ၁-ကျပ်ပေးပြီး သမင်ငယ်ကို သေသောက်ကြူးဝယ်ပြီးမှ တဖန် အငယ်မစားလောက်၊ အကြီးပေးပါ ဟု ဆိုပြန်ရာ ငွေ ၂-ကျပ် မုဆိုးကတောင်းသည်၊ သေသောက်ကြူးက ယခင် တကျပ် ပေးပြီးပြီ၊ ယခုတကျပ်တန် သမင်ငယ်ယူ ပေါင်း ၂-ကျပ်ဖြစ်ပြီဟု ဆိုပြီး သမင်ကြီးယူ သွားသည်၊ မုဆိုးလူအကား အကြောင်းမှားကို အကြောင်းမှန်ထင်ပြီး ပေးလိုက်သည်။</p> <p>အတုပြုခြင်းနိကတီ အားထုတ်၍ လည်းကောင်း၊ လှည့်ပတ်၍လည်းကောင်း၊ ပတ္တမြားဟုတ်သည်ကို ပတ္တမြား၊ ရွှေမဟုတ်သည်ကို ရွှေဟု အတုပြု၍ လှည့်ဖြားခြင်း တည်း။</p> <p>ပရိက္ခရာ ၈-ပါး ပစ္စည်း ၄-ပါးတို့၌ ရရသမျှဖြင့် ရောင့်ရဲမှု ၁၂-ပါးရှိသော ရဟန်းအား သင်္ကန်း ၃-ထည် သပိတ်၊ တံပူ ဖြတ်ရန် ပဲခွပ်၊ အပ်၊ ခါးပန်းကြိုး၊ ရေစစ်၊ ဤ ၈-ပါးသင့်သည်၊ ကိုယ်နှင့်ဝမ်းကို မျှစေရုံသာ ရှိ၏၊ မပိုပါ။</p> <p>ပရိက္ခရာ ၉-ပါးစသည် အိပ်ရာဝင်သော ရဟန်းအား အိပ်ရာလွှမ်း အဝတ်သည် လည်းကောင်း၊ သံကောက်သော့သည်လည်းကောင်း မထည့် ၉-ပါး၊ နိသီဒိုင်သားရေပိုင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-678 <hr> ထည့် ၁၀-ပါး၊ တောင်ဝှေးဆီကျည်တောက်ထည့် ၁၁-ပါး၊ ယီး ဖိနပ်ထည့် ၁၂-ပါး၊ ဤအားလုံးကို ဆောင်သော်လည်း အလိုကြီးသည် ဝန်ကြီးသည် မဆိုအပ်။</p> <p>ပရိက္ခရာ ၈-ပါး တပါတည်းယူသွား ... ငါ့ကျောင်း ငါ့ဒကာ မစွဲတော့ဘဲ ညို့ လွှတ်သောမြားပမာ လိုသောတော တောင် သစ်ပင်သို့ သွားနိုင်သည်၊ ရပ်နိုင် နေနိုင် သည်၊ အဖော်မရှိပါ၊ အရပ် ၄ မျက်နှာလုံး မည်သူအားမျှ မထိခိုက် ဘေးရန်အားလုံး လည်း သည်းခံနိုင်သည်၊ ကြံ့ချိုပမာဖြစ်တော့၏။</p> <p>ငှက်သည် လိုရာသို့ပျံ ဤအရပ်၌ သစ်ပင်မှည့်သည်ဟုကြား အရပ်မျိုးစုံမှ ငှက်များ လာကြ စားကြ ယနေ့ နက်ဖြန်ဖို့ မထားကြ၊ အသီးကုန်လျှင် သစ်ပင်ကိုစောင့်မနေကြ၊ အစောင့်မထားကြဘဲ ထိုသစ်ပင်၌ မတွယ်တာ လိုရာသို့ ငှက်များသွားကြသလို ရဟန်း လည်း ဤအတိုင်းဖြစ်သင့်သည်။</p> <p>တောရပုဂ္ဂိုလ်မှန်လျှင် ပြည့်စုံရမည့် အကြောင်း ၄-ပါးမှာ- သီလ၊ ရောင့်ရဲမှု၊ ဣန္ဒြေစောင့်စည်းမှု၊ သတိသမ္ပဇဉ်တို့တည်း။ ဤ၄-ပါး မပြည့်စုံလျှင် တိရစ္ဆာန်များ၊ မုဆိုးများနှင့်နေသလို ဖြစ်တော့သည်၊ တောစောင့်နတ်များ ခြောက်လှန့်ရိုက်ပုတ် ထွက်ပြေးအောင်အပြုခံရ မကောင်းသတင်းဖြစ်ရမည်၊ အကြောင်း ၄-ပါးပြည့်စုံက တောနေမှုပြည့်စုံတော့၏။ မှန်၏။ သီလကိုဆင်ခြင် မှည့်တပေါက်မှမတင်၍ ပီတိဖြစ်၊ ဖြစ် ပျက်သုံးသပ် အရိယာနယ်ရောက်နိုင်သည်၊ တောစောင့်နတ်များလည်း ချီးမွမ်းခံရ ရေပေါ်ဆီလို ကျော်စောမှုလည်း ပြန့်တော့သည်။</p> <p>ဆိတ်ငြိမ်သောကျောင်း လူသံဆိတ်၍ အသံမရှိ ကြွေးကြော်သံမရှိသော ကျောင်း တည်း။ ဤအဓိပ္ပာယ်ကိုရည်၍ ဝိဘင်း ပါဠိတော်၌ ရွာနီးကျောင်း ဖြစ်စေကာမူ လူ ရှင်တို့ဖြင့် မပြွမ်းလျှင် ဆိတ်ငြိမ်ကျောင်း ဆိုအပ်သည်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာများ ညောင်စောင်း အင်းပျဉ်၊ ဘုံလျှို၊ အုံး၊ ၂-ဘက် ဆောင်၊ တဘက်ဆောင်မိုးကျောင်း၊ ပြာသာဒ်ရှည်၊ ပြာသာဒ်ဦးပြည်း၊ တောင်ခေါင်း ပြအိုး၊ တန်ဆောင်း၊ လိုဏ်၊ ဝါးရုံ၊ သစ်ပင်ရင်း၊ မဏ္ဍပ်၊ ရဟန်းများဖဲရာ အရပ် တို့တည်း။</p> <p>သေနာသန ၄ မျိုးခွဲ ၂-ဘက်ဆောင်၊ တဘက်ဆောင်မိုးကျောင်း၊ ပြာသာဒ်ရှည်၊ ပြာသာဒ်ဦးပြည်း၊ တောင်ခေါင်းသည် ဝိဟာရ၊ ညောင်စောင်းအင်းပျဉ်၊ ဘုံလျှို၊ အုံးသည် ပဉ္စမပီဌ၊ အိပ်ရာလွှမ်းအခင်း၊ သားရေပိုင်းမြက်အခင်း၊ သစ်ရွက်အခင်းသည် သန္တတ၊ ရဟန်းများ ဖဲရာအရပ်သည် ဩကာသဟု ခွဲသည်၊ အားလုံး ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာချည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-679 <hr> ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးခွဲ အောက် ၃-အင်္ဂါတို့ဖြင့် သာသနာပ အယူ ၃-မျိုး (အယူရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး) ၏ အကျိုးမရှိပုံကို ပြသည်၊ စတုတ္ထအင်္ဂါဖြင့် ဘုရားရှင်၏ သာသနာ တွင်းအယူ (အယူရှိသူ) ၏ နက်နဲပုံကိုပြ၍ ဒေသနာတော်ကို အရဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် အထွတ် တပ်သည်။</p> <h3>၉-တဏှာသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်က ရဟန်းတို့၊ အကြင်တဏှာသည် လွှမ်းမိုးဖျက်ဆီးအပ် ထက်ဝန်းကျင် မြှေးယှက်အပ်သောကြောင့် ယက်ကန်းချည်ထွေး၊ စာပေါင်းသိုက်၊ ဖြူဆံမြက် ပြိန်းမြက် ပမာ ဖြစ်နေသော ဤသတ္တလောကသည် ချမ်းသာကင်းသော မကောင်းသောလားရာ ပျက်စီး၍ကျရောက်ရာ သံသရာကို မလွန်မြောက်နိုင်၊ ကွန်ရက်ပမာ လှည့်လည်တတ် ပျံ့နှံ့တတ် ကပ်ငြိတတ်သော ထိုတဏှာကို သင်တို့အား ဟောကြားမည်၊ နာကြ၊ ကောင်းစွာနှလုံးသွင်းကြ၊ ဟောပေအံ့ဟု မိန့်ပြီး’</p> <p>ရဟန်းတို့၊ အကြင်တဏှာသည် လွှမ်းမိုးဖျက်ဆီးအပ် (လ) သံသရာကို မလွန်မြောက် နိုင်၊ ကွန်ရက်ပမာ (လ) ထိုတဏှာဟူသည်-အတွင်းသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါး ကိုစွဲ၍ ဤတဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါး၊ အပသန္တာန်၌ နည်းတူ ၁၈-ပါးဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>(၁) အတွင်းသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးကိုစွဲ၍ ဖြစ်ကုန်သော တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးဟူသည်- (အတွင်းသန္တာန်၌ ခန္ဓာရှိလတ်သော်) “ငါသည်ဖြစ်၏”ဟု တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိအားဖြင့် စွဲယူ၏၊ ဤသို့စွဲယူလတ်သော် “ငါသည် ဤသို့သော အခြင်းအရာ အားဖြင့်ဖြစ်၏”ဟု စွဲယူ၏၊ ဤသို့စွဲယူလတ်သော် “ငါသည် ဤသူတို့နှင့်တူ၏”ဟု စွဲယူ ၏၊ ဤသို့ စွဲယူလတ်သော် “ငါသည် တပါးသောအခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် အမြဲတည်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် အမြဲမတည်” ဟုစွဲယူ၏။</p> <p>(အဇ္ဈတ္တခန္ဓာ ရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဖြစ်လေသလော” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့သောအခြင်းအရာရှိသည် ဖြစ်လေသလော”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသူတို့နှင့် တူလေသလော”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်လေ သလော” ဟု စွဲယူ၏။ (အဇ္ဈတ္တခန္ဓာရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဖြစ်ပါမူကား ကောင်း လေစွ” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်ပါမူကား ကောင်းလေစွ” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသူတို့နှင့် တူပါမူကား ကောင်းလေစွ” ဟု စွဲယူ၏၊ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်ပါမူကား ကောင်း လေစွ” ဟု စွဲယူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-680 <hr> (အဇ္ဈတ္တခန္ဓာ ရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဖြစ်လတ္တံ့”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့ သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်လတ္တံ့” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသူတို့နှင့်တူသည် ဖြစ်လတ္တံ့” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်လတ္တံ့” ဟု စွဲယူ၏။ ဤ ၁၈-ပါးတို့တည်း။</p> <p>(၂) အပသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို စွဲ၍ဖြစ်ကုန်သော တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးဟူသည်’ (အပသန္တာန်၌ ခန္ဓာရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဤသူတို့နှင့် တူ၏”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏” ဟုစွဲယူ၏။ (ဤ ၄-ပါး၌ “ဤခန္ဓာဖြင့်” စကားသည် အဇ္ဈတ္တမှ ပိုသလို ကြွင်း ၁၄-ပါးတို့၌လည်း ဤခန္ဓာဖြင့် တပ်၍မှတ်က အပသန္တာန်ဆိုင်ရာ ပြီးတော့သည်။) ဤ ၁၈-ပါးတို့တည်း။</p> <p>အတွင်းအပသန္တာန် ၂-ပါး၌ တဏှာဝိစရိုက် ၃၆-ပါးဖြစ်ကုန်၏၊ ဤအတူပင် ဤ သဘောရှိသော အတိတ်ကာလ၌ ၃၆-ပါး၊ အနာဂတ်ကာလ၌ ၃၆-ပါး၊ ပစ္စုပ္ပန် ကာလ၌ ၃၆-ပါး၊ ဤသို့ တဏှာဝိစရိုက် ၁၀၈-ပါးဖြစ်ကုန်၏။ တဏှာဟူသည် ဤသည် ပင်တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ကွန်ရက်ပမာတဏှာ ကွန်ရက်သည် ပတ်ပတ်လည် ချုပ်အပ်ရကား နှောင့်ယှက် ရှုပ်ထွေးသလို တဏှာလည်း ရှုပ်ထွေးသည်၊ ဘဝ ၃-ပါးတို့ကို လွှမ်းမိုးတည်သော တဏှာအား ထိုထိုဘဝ၌ မိမိ၏အစိတ်ဖြစ်သော ကွန်ရက်ရှိသောကြောင့်လည်း တဏှာ သည် ကွန်ရက်ပမာဖြစ်သည်။</p> <p>ယက်ကန်းချည်ထွေးပမာ သတ္တဝါ အထားအသို မကောင်း၊ ကြွက်လည်း ကိုက် ထားသော ယက္ကန်းချည်ထွေးသည် နေရာတိုင်းရှုပ်နေပြီး အရင်းအဖျား ရှာမရသလို တဏှာနှောင့်ယှက်အပ်သော သတ္တဝါများလည်း မိမိထွက်လမ်းကို အဖြောင့်မပြုနိုင်၊ စာပေါင်းသိုက်နှင့် မြက်များလည်း နည်းတူ အစရှာမရ ရှုပ်ထွေးသည်။</p> <p>ယူခြင်း ၂-မျိုး ထောက်၍၊ မထောက်ဘဲယူခြင်းတည်း၊ တပါးသောအခြင်းအရာ သို့မကပ်ဘဲ မထောက်ဘဲ မိမိသဘောကိုသာ အာရုံပြု၍ ၂-ဤသို့သောအခြင်းအရာအား ဖြင့် ဖြစ်၏ဟု စွဲယူ၏၊ မင်း စသည်တို့တွင် ငါသည် ဤသဘောအမျိုးအစား ဖြစ်၏ဟု တဏှာစသည်ဖြင့် စွဲယူ၏၊ ဤကား မထောက်ဘဲယူခြင်းတည်း။</p> <p>ထောက်၍ယူခြင်း ၂-မျိုး တူ မတူအားဖြင့် ထောက်ခြင်းတည်း၊ ၃--ငါသည် ဤသူတို့နှင့်တူ၏၊ သူလည်းမင်း ငါလည်းမင်း၊ ငါသည် ဤမင်းနှင့် တူ၏ဟု စွဲယူခြင်းကား<br> <br>စာမျက်နှာ-681 <hr> အတူအားဖြင့် ထောက်၍ယူခြင်းတည်း။ ၄-ငါသည်တပါးသောအခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏၊ သူမင်းပေမယ့် ငါက တခြားမင်းထက်မြတ်တဲ့ ရဟန်းဟု စွဲယူခြင်းကား မတူသော အားဖြင့် ထောက်ယူခြင်းမည်သည်။ ဤကား ပစ္စုပ္ပန်နှင့်စပ်၍ တဏှာကျက်စားရာ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>ကြွင်းတဏှာဝိစရိုက်များ ငါသည် အမြဲတည်၏၊ အမြဲမတည်၊ ဤ ၂-ပါးကား သဿတ ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ ၂-ပါးနှင့် စပ်သည်။ ငါသည် ဖြစ်လေသလောစသော ၄-ပါး ကား ယုံမှားသောအားဖြင့် ကြံခြင်းနှင့် စပ်၍မိန့်သည်၊ ငါသည်ဖြစ်ပါမူကား ကောင်း လေစွစသော ၄-ပါးတို့ကား တောင့်တသောအားဖြင့် ကြံခြင်းနှင့်စပ်၍ မိန့်သည်။ ငါသည် ဖြစ်လတ္တံ့ စသော ၄-ပါးကား အနာဂတ်နှင့်စပ်၍ မိန့်သည်၊ အဓိပ္ပာယ်မှာ ပဌမ ၄-ပါးကဲ့သို့ပင်။</p> <p>တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးပေါင်းမှတ် မြဲ မမြဲ ၂-ပါးကား ဒိဋ္ဌိ ဦးခေါင်းရှိသော တဏှာဝိစရိုက်ဖြစ်၍ ၄-တွဲ၏ အစ အယူ ၄-မျိုးကား သုဒ္ဓသီသ သက်သက်ဦးခေါင်း ရှိသော တဏှာဝိစရိုက်များဖြစ်ကြသည်၊ ခေါင်း ၄-ခေါင်း၏ နောက် ၃-မျိုးစီ ၄-တွဲ ၁၂-ပါးကား သီသမူလက ဦးခေါင်းလျှင် အရင်းရှိသော တဏှာဝိစရိုက် တို့တည်း။ (၂+၄+၁၂=၁၈)</p> <h3>၁၀-ပေမသုတ်</h3> <p>ချစ်မြတ်နိုးခြင်း ၄-မျိုးမှာ ချစ်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းသည် ဖြစ်၏၊ ချစ်ခြင်း ကြောင့်အမျက်ထွက်ခြင်းသည် ဖြစ်၏၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းသည် ဖြစ်၏၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်းသည် ဖြစ်၏။</p> <p>ချစ်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းဖြစ်ပုံမှာ- ဤလောက၌ ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် ပုဂ္ဂိုလ်တဦး ကို အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်၏၊ ထိုသူချစ်အပ်သူကို တပါးသူများက အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆို၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါချစ်အပ်သူ ကို တပါးသူတို့က အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏၊” အကြံဖြစ်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုပြောဆိုသူတို့၌ ချစ်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏၊ ဤသို့တည်း။</p> <p>ချစ်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်း ဖြစ်ပုံမှာ- ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် ပုဂ္ဂိုလ်တဦးကို အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်၏၊ ထိုသူ ချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ် မနှစ်သက် မမြတ်နိုးအပ်သောစကားဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါ ချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ်သော စကားဖြင့် ပြောကုန်၏”ဟု အကြံ သည်ဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုပြောဆိုသူတို့၌ အမျက်ထွက်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏၊ ဤသို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-682 <hr> အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းဖြစ်ပုံမှာ-- ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် တဦးကို အလိုမရှိ အပ်၊ ထိုသူမချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ်သောစကားဖြင့် ပြောဆိုကုန် ၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါမချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ်သောစကား ဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြောဆိုသူတို့၌ ချစ်ခြင်း ကို ဖြစ်စေ၏၊ ဤသို့တည်း။</p> <p>အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်းဖြစ်ပုံမှာ– ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် တဦးကို အလိုမရှိအပ်၊ ထိုသူမချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုရှိအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆို ကုန်၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါမချစ်အပ်သူကို တပါးသူများက အလိုရှိအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုပြောဆိုသူတို့၌ အမျက်ထွက်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏။ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် ပဌမဈာန်သို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ချစ်ခြင်း ကြောင့် ချစ်ခြင်းသည်လည်း ထိုအခါ၌ မဖြစ်၊ ချစ်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်းသည် လည်း ထိုအခါ၌ မဖြစ်၊ ဒုတိယဈာန် (လ) စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ် အားလည်း ထိုအခါ ထို ၄-မျိုး မဖြစ်။</p> <p>အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်ကား ချစ်ခြင်း မုန်းခြင်းအားလုံးကို ပယ်အပ်၏။ အမြစ် ၎င်းကို ဖြတ်ပြီး နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ပြုပြီးဖြစ်၏။ တဖန် မဖြစ်ခြင်းကို ပြုအပ်၏၊ နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်း သဘောရှိ၏။ ဤရဟန်းကို (ဒိဋ္ဌိ၏ အစွမ်းအားဖြင့်) မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်သောရဟန်း ဆန့်ကျင်သဖြင့် မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်သော ရဟန်း၊ (တဏှာ ဝိစရိုက်၏ အစွမ်းအားဖြင့်) အခိုးမလွှတ်သောရဟန်း၊ အလျှံမလွှတ်သောရဟန်း၊ (ငါဟူသော မာန၏ အစွမ်းအားဖြင့်) မကြံမှိုင်သောရဟန်းဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းသည် (ဒိဋ္ဌိအစွမ်းအားဖြင့်) မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်ပုံမှာ-ဤသာသနာတော် ၌ ရဟန်းသည် ရုပ်ကို အတ္တအားဖြင့် ရုပ်ရှိသော အတ္တကိုလည်း၊ အတ္တ၌ ရုပ်ကိုလည်း၊ ရုပ်၌ အတ္တကိုလည်း အဖန်ဖန်ရှု၏။ ဝေဒနာစသော ကြွင်းခန္ဓာ ၄-ပါးကိုလည်း နည်း တူ ရှု၏။ ဤသို့ ချီးမြှောက်၏။</p> <p>မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်ပုံမှာ-ရုပ်ကို အတ္တအားဖြင့် ရုပ်ရှိသော အတ္တကိုလည်း၊ အတ္တ၌ ရုပ်ကိုလည်း၊ ရုပ်၌ အတ္တကိုလည်း အဖန်ဖန် မရှု၊ ဝေဒနာစသည်ကိုလည်း မရှု၊ ဤသို့ မချီးမြှောက်။<br> <br>စာမျက်နှာ-683 <hr> ရဟန်းသည် ဆန့်ကျင်သဖြင့် မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်ပုံမှာ-ရဟန်းသည် ဆဲရေးသူ ကို ပြန်၍ ဆဲရေး၏။ ပုတ်ခတ်သူကို ပြန်၍ ပုတ်ခတ်၏။ ဤသို့ ချီးမြှောက်၏၊ မချီး မြှောက်ပုံမှာ’ဆဲရေးသူစသည်များကို ပြန်၍ဆဲရေးခြင်းစသည်တည်း။</p> <p>ရဟန်းသည် (တဏှာဝိစရိုက်၏အစွမ်းအားဖြင့်) အခိုးလွှတ်ပုံမှာ...“ငါသည်ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါ သည် ဤသူတို့နှင့် တူ၏”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏”ဟု စွဲယူ၏။ (တဏှာသုတ်အတိုင်း ၁၈-ပါး မှတ်) ဤသို့ အခိုးလွှတ်၏။ အခိုး မလွှတ်ပုံမှာ “ငါသည် ဖြစ်၏”ဟု မစွဲယူစသည်တို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းသည် (အပသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးကိုစွဲ၍ တဏှာဝိစရိုက်၏ အစွမ်းအားဖြင့်) အလျှံလွှတ်ပုံမှာ- ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဖြစ်၏ဟု စွဲယူ၏။ (ဤခန္ဓာဖြင့်ဟူ သော စကားအထူးထည့်၍ ၁၈-ပါးလုံး အထက်အတ္တအတိုင်း တဏှာသုတ်အတိုင်း မှတ်) ဤသို့ အလျှံလွှတ်၏။ အလျှံမလွှတ်ပုံမှာ...“ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဖြစ်၏”ဟု မစွဲယူစသည်တို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းသည် (ငါဟူသော မာန၏အစွမ်းအားဖြင့်) ကြံမှိုင်ပုံမှာ-ရဟန်းသည် ငါ ဟူသောမာနကို ပယ်အပ်ပြီး အရင်းအမြစ် ဖြတ်အပ်ပြီး၊ နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုအပ်ပြီး တဖန် မဖြစ်ခြင်းကို ပြုအပ်ပြီး မဟုတ်၊ နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိ သည် မဟုတ်၊ ဤသို့ ကြံမှိုင်၏၊ မကြံမှိုင်ပုံမှာ-ငါဟူသောမာနကို ပယ်အပ်ပြီး ဖြစ်၏။ (လ) နောင်အခါမဖြစ်ခြင်း သဘောရှိ၏။ ဤသို့ မကြံမှိုင်ဟု မိန့်။</p> <p>အခိုးအလျှံလွှတ် ကြံမှိုင် အတွင်းသန္တာန် ခန္ဓာကိုစွဲ၍ တဏှာဝိစရိုက်အားဖြင့် အခိုးလွှတ်၊ အပသန္တာန် ခန္ဓာစွဲ၍ အလျှံထွက်၊ ငါဟူသောမာနနှင့်စပ်၍ ကြံမှိုင်သည်၊ ဤကား အထူးတည်း။</p> <h3>(၂၁) ၅-သပ္ပုရိသဝဂ်၊ ၁-သိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာကို သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာကို၊ သူတော်ကောင်းကို သူတော် ကောင်းထက် သူတော်ကောင်းကို သင်တို့အား ဟောကြားပေအံ့ဟု ဝန်ခံတော်မူပြီး ဘုရားရှင်က သူယုတ်မာဟူသည်...ဤလောက၌ အချို့သူသည် သူ့အသက်သတ်၊ မပေး သည်ကိုယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ မှားယွင်းစွာကျင့်၊ အမှားပြော၊ မေ့လျော့ကြောင်း သေရည်ကို သောက်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာဟူသည်-မိမိလည်း သူ့အသက်ကိုသတ်၊ သူတပါးကို လည်း သတ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၏။ (ကြွင်း ၄-ပါးနည်းတူ။) ဤသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-684 <hr> သူတော်ကောင်းဟူသည်--သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည် ၅-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ်၏။ ဤသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်းဟူသည်- မိမိလည်း သူ့အသက်ကို သတ် ခြင်းစသည် ၅-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ်၏။ သူတပါးကိုလည်း ယင်း ၅-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ် ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၏။ ဤသူတည်းဟု မိန့်။</p> <p>သူယုတ်မာဟူသည် အချည်းနှီး တွေဝေသော အဝိဇ္ဇာသည် ကန်းအောင်ပြုအပ် သော လူမိုက်တည်း။ ရန် ၅-ပါးနှင့်စပ်၍ ဤသုတ်ဟောအပ်သည်။</p> <h3>၂-အဿဒ္ဓသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ သဒ္ဓါတရားမရှိ၊ ရှက်ခြင်းမရှိ၊ ထိတ်လန့်ခြင်းမရှိ၊ အကြားအမြင် နည်း၏။ ပျင်းရိ၏၊ သတိလွတ်ကင်း၏၊ ပညာမရှိ၊ ဤသူတည်း။</p> <p>သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာ မိမိလည်း သဒ္ဓါတရားစသည် မရှိ၊ သူတပါးကို လည်း သဒ္ဓါတရားစသည် မရှိခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း သဒ္ဓါတရားစသည် ရှိသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်း မိမိလည်း သဒ္ဓါတရား စသည်နှင့် ပြည့် စုံ၍ သူတပါးကိုလည်း သဒ္ဓါတရား စသည်နှင့် ပြည့်စုံခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း၊ (သူယုတ်တို့၏ အကျင့်နှင့် စပ်၍ ဤသုတ်ဟောသည်။)</p> <h3>၃--သတ္တကမ္မသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ သူ့အသက်သတ်၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ မှားယွင်းစွာ ကျင့်၊ အမှားပြော၊ ကုန်းစကားပြော၊ စကားကြမ်းပြော၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ပြောဆိုသူတည်း။</p> <p>သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်ကို ပြု၍ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်းစသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်သူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်း မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၍ သူတပါးကိုလည်း ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-685 <hr> ကာယဒွါရ ဝစီဒွါရနှင့် စပ်၍ ဤသုတ်ဟောသည်စသည်အရ သူယုတ်မာဖြစ် ကြောင်းတွင် ပါဝင်သော တရားများအားလုံးယူ နောက်နည်းတူ။</p> <h3>၄-ဒသကမ္မသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ တတိယသုတ် ၇-ပါးနှင့် မက်မောခြင်းများ၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိ အယူမှားရှိသူတည်း။</p> <p>အလွန်ယုတ်သူ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည် ပြု၍ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်း စသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်မှ ရှောင်ကြဉ်သူတည်း။</p> <p>အလွန်ကောင်းသူ မိမိလည်း သတ်ခြင်းစသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၍ သူတပါးကိုလည်း ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း၊ (မနောဒွါရပါထပ်၍ ဒွါရ ၃-ပါးလုံး ပါဝင်စေ၍ ဤသုတ်ဟောသည်၊ သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာကို အလွန်ယုတ်သူဟု လည်းကောင်း၊ သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်းကို အလွန်ကောင်းသူဟု လည်း ကောင်း အဓိပ္ပာယ်ကျ စကားချုံးပြသည်၊)</p> <h3>၅-အဋ္ဌင်္ဂိကသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ အယူမှား၊ အကြံမှား၊ စကားမှား၊ အလုပ်မှား၊ အသက်မွေးမှား၊ အားထုတ်မှုမှား၊ အောက်မေ့မှုမှား၊ တည်ကြည်မှုမှား ရှိသူတည်း။</p> <p>အလွန်ယုတ်သူ မိမိလည်း အယူမှားစသည်ရှိ၍ သူတပါးကိုလည်း အယူမှား စသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း အယူမှန်စသည် ရှိသူတည်း။</p> <p>အလွန်ကောင်းသူ မိမိလည်း အယူမှန်စသည်ရှိ၍ သူတပါးကိုလည်း အယူမှန် စသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>(မိစ္ဆတ္တတရား ၈-ပါးနှင့်စပ်၍ ဤသုတ်ဟောအပ်သည်။)</p> <h3>၆ - ဒသမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ အယူမှား၊ (လ) အသိဉာဏ်မှား၊ လွတ်မြောက်မှုမှား ရှိသူတည်း၊ ကြွင်း ၃-ဦးသိသာပြီ၊ အထက် ၈-ပါးတွင် ၂-ပါးတိုး၏၊ မိစ္ဆတ္တရား ၁၀-ပါးနှင့် စပ်၍ ဟောအပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-686 <hr> သူယုတ် သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ ရှိ၏၊ (လ) အယူမှားရှိ၏၊ ဤသူတည်း။ ကြွင်း ၃-ဦး သိသာပြီ၊ သူယုတ်ထက် သူယုတ်၊ သူကောင်း သူကောင်းထက် သူကောင်းဟု ခေါ်သည်၊ သူယုတ်ဟူသည် ညစ်ညူးသောသူ၊ သူကောင်းဟူသည် အပြစ်မရှိသူတည်း။</p> <h3>၈ ‘ဒုတိယ ပါပဓမ္မသုတ်</h3> <p>သူယုတ် အယူမှား (လ) အသိဉာဏ်မှား လွတ်မြောက်မှုမှား ရှိသူတည်း၊ သူယုတ် ထက် သူယုတ်စသည် ၃-ဦး သိသာပြီ။</p> <h3>၉--တတိယပါပဓမ္မသုတ်</h3> <p>ယုတ်ညံ့သော တရားရှိသူ သူ့အသက်သတ်၊ (လ) အယူမှားရှိသူတည်း၊ ယုတ် သော တရားရှိသူထက် ယုတ်ညံ့သော တရားရှိသူ၊ ကောင်းမြတ်သော တရားရှိသူ၊ ကောင်းမြတ်သော တရားရှိသူထက် ကောင်းမြတ်သော တရားရှိသူတို့လည်း၊ သိသာပြီ။</p> <h3>၁၀ – စတုတ္ထ ပါပဓမ္မသုတ်</h3> <p>ယုတ်ညံ့သော တရားရှိသူ အယူမှား (လ) အသိဉာဏ်မှား လွတ်မြောက်မှုမှား ရှိသူ တည်း၊ ကြွင်း ၃-ဦးအမည် အဓိပ္ပာယ် သိသာပြီ။</p> <p>(ဤ ၁၀-သုတ်လုံး လူ့ကျင့်ဝတ်ကို ဟောအပ်သည်၊ သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ် ဖြစ်စေကာမူ သင့်သည်သာ။)</p> <h3>(၂၂) ၂-ပရိသဝဂ်၊ ၁-ပရိသသုတ်</h3> <p>ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သူ ၄-မျိုးမှာ-ဤသာသနာတော်၌ ယုတ်ညံ့သောတရား ရှိသည့် ဒုဿီလရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမတို့တည်း။ ပရိသတ်ကို တင့်တယ် စေတတ်သူ ၄-မျိုးမှာ-ကောင်းမြတ်သော တရား ရှိသည့် သီလဝန္တ ရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမတို့ တည်း။ (ရှေ့ဝိသေသန ပုဂ္ဂိုလ်ကုန်လိုက်။)</p> <h3>၂-ဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသည်ဆောင်ယူ၍ထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ရောက်ရ၏၊ ၄-မျိုး မှာ ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-687 <hr> တရား ၄-မျိုးရှိသည်ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရ၏၊ ၄-မျိုးမှာ-ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောသုစရိုက်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့ တည်း။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသည် မနောဒုစရိုက်၌ ပါဝင်သော်လည်း အပြစ်ကြီး၍ သီးခြားဆိုသည်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ၏ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်၍ သမ္မာဒိဋ္ဌိကိုလည်း သီးခြားပင် ဆို၏။</p> <h3>၃-အကတညုတာသုတ်</h3> <p>ငရဲမုချရောက်ကြောင်း ၄-မျိုးမှာ– ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်၊ သူ့ ကျေးဇူးကို မသိမူ၍ ထင်စွာမပြုခြင်းတို့တည်း။ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း အပြန်အားဖြင့် သိလေ၊ (ဒိဋ္ဌိသုတ်ကဲ့သို့ ခေါင်းစီးဟောသော်လည်း ချုံးရေးသည်။)</p> <h3>၄ - ပါဏာတိပါတီသုတ်</h3> <p>ငရဲ-သူ့အသက်သတ်၊ ခိုး၊ ကာမဂုဏ်မှား၊ အမှားပြော၏။</p> <p>နတ်ပြည်- အပြန်အားဖြင့် ၄-ပါးတည်း။ (ကံ၊ ကိလေသာ ၄-ပါး၊ ထို ၄-ပါး၏ ဆန့်ကျင်ဘက်နှင့် စပ်၍ ဟောသည်။)</p> <h3>၅-ပဌမ မဂ္ဂသုတ်</h3> <p>ငရဲ-အယူမှား၊ အကြံမှား၊ စကားမှား၊ အလုပ်မှား ရှိ၏။ အပြန် အားဖြင့် နတ် ပြည် မိစ္ဆတ္တ ၄-ပါးနှင့် စပ်သည်။</p> <h3>၆ - ဒုတိယမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>ငရဲ’အသက်မွေးမှား၊ အားထုတ်မှုမှား၊ အောက်မေ့မှုမှား၊ တည်ကြည်မှုမှား ရှိ၏၊ အပြန်အားဖြင့် နတ်ပြည်၊ ကြွင်း မိစ္ဆတ္တ ၄-ပါးနှင့် စပ်သည်။</p> <h3>၇-ပဌမဝေါဟာရပထသုတ်</h3> <p>ငရဲ-မမြင်သည်၌ မြင်၊ မကြားသည်၌ကြား၊ မတွေ့သည်၌ တွေ့၊ မသိသည်၌ သိ၏ ဟု ဆို၏။ မမြင်သည်၌ မမြင်ဟု ဆို၏စသည်ကား နတ်ပြည်။</p> <h3>၈-ဒုတိယ ဝေါဟာရပထသုတ်</h3> <p>ငရဲ - မြင်သည်၌ မမြင်၊ ကြားသည်၌ မကြား၊ တွေ့သည်၌ မတွေ့၊ သိသည်၌ မသိဟု ဆို၏။ မြင်သည်၌ မြင်၏ဟုဆို၏စသည်ကား နတ်ပြည်။ ဤသုတ် ၂-သုတ်ကား အရိယာတို့၏ ဝေါဟာရနှင့်စပ်၍ မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-688 <hr> ငရဲ-သဒ္ဓါတရား၊ သီလ၊ ရှက်ခြင်း၊ ထိတ်လန့်ခြင်း မရှိ၊ သဒ္ဓါတရား ရှိ၏စသည် ကား နတ်ပြည်။</p> <h3>၁၀-ဒုဿီလသုတ်</h3> <p>ငရဲ-သဒ္ဓါတရား သီလ မရှိ၊ ပျင်းရိ၏။ ပညာမရှိ။ သဒ္ဓါတရား ရှိ၏စသည်ကား နတ်ပြည်။ ဤ ၂-သုတ်ကား သူယုတ်မာ သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားနှင့်စပ်၍ ဟော သည်။ (အကောင်းဘက်၌ လောကီ လောကုတ္တရာ ရောဟောသည်၊ ၉-သုတ်တို့၌ နတ် ပြည်ဟုသာဆိုသော်လည်း ၃-မဂ် ၃-ဖိုလ် ရနိုင်သည်)။</p> <h3>(၂၃) ၃-ဒုစ္စရိတဝဂ်၊ ၁-ဒုစ္စရိတသုတ်</h3> <p>ဝစီဒုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ-အမှားပြော၊ ကုန်းစကားပြော၊ စကားကြမ်းပြော၊ ပြိန် ဖျင်းသောစကားကို ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဝစီသုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ- အမှန်ပြော၊ ကုန်းစကားမပြော၊ သိမ်မွေ့ သော စကား ပြော၊ ပညာဖြင့် ချင့်ချိန်၍ ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၂--ဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော မိုက်၍ မလိမ္မာသော သူယုတ်မာသည် တူးဖြို ဖျက်ဆီး အပ်သော မိမိကိုယ်ကို ရွက်ဆောင်၏၊ အပြစ် ရှိ၍ ပညာရှိများလည်း ကဲ့ရဲ့ အပ်၏၊ မကောင်းမှု များစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ– ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။</p> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် မတူးဖြို မဖျက် ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို ရွက်ဆောင်၏၊ အပြစ်ကင်း၍ ပညာရှိများလည်း မကဲ့ရဲ့အပ်၊ ကုသိုလ် များစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ– ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောသုစရိုက်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။ (နောက်သုတ်များ၌ စာကိုယ်သာ ပြသည်။)</p> <h3>၃-အကတညုတာသုတ်</h3> <p>သူယုတ်- ကာယ ဝစီ မနောဒုစရိုက်၊ သူ့ကျေးဇူးကို မသိ၍ ထင်စွာ မပြုခြင်း တို့တည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း- ကာယ ဝစီ မနောသုစရိုက်၊ သူ့ကျေးဇူးကို သိ၍ ထင်စွာ ပြုခြင်း တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-689 </p><hr> <h3>၄ ပါဏာတိပါတီသုတ်</h3> <p>သူယုတ်... သတ်လေ့ရှိ၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ အမှားပြော ဆို၏။</p> <p>သူတော်ကောင်း- သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၏။</p> <h3>၅-ပဌမ မဂ္ဂသုတ်</h3> <p>သူယုတ်− အယူမှား၊ အကြံမှား၊ စကားမှား၊ အလုပ်မှားရှိ၏။<br> သူတော်ကောင်း - အယူမှန်၊ အကြံမှန်၊ စကားမှန်၊ အလုပ်မှန်ရှိ၏။</p> <h3>၆ — ဒုတိယမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>သူယုတ်-အသက်မွေးမှုမှား၊ လုံ့လမှား၊ အောက်မေ့မှုမှား၊ တည်ကြည်မှုမှား ရှိ၏။<br> သူတော်ကောင်း-အသက်မွေးမှု မှန်၊ လုံ့လ မှန်၊ အောက်မေ့မှု မှန်၊ တည်ကြည်မှု မှန်၏။</p> <h3>၇- ပဌမ ဝေါဟာရပထသုတ်</h3> <p>သူယုတ်က မမြင်သည်၌မြင်၊ မကြားသည်၌ကြား၊ မတွေ့သည်၌ တွေ့၊ မသိသည်၌ သိ၏ဟု ဆို၏။</p> <p>သူတော်ကောင်း- မမြင်သည်၌ မမြင်၊ မကြားသည်၌ မကြား၊ မတွေ့သည်၌ မတွေ့၊ မသိသည်၌ မသိဟု ဆို၏။</p> <h3>၈-ဒုတိယ ဝေါဟာရ ပထသုတ်</h3> <p>သူယုတ်-မြင်သည်၌ မမြင်၊ ကြားသည်၌ မကြား၊ တွေ့သည်၌ မတွေ့၊ သိသည်၌ မသိ ဟုဆို၏။</p> <p>သူတော်ကောင်း-မြင်သည်၌ မြင်၊ ကြားသည်၌ ကြား၊ တွေ့သည်၌ တွေ့၊ သိသည်၌ သိ၏ဟု ဆို၏။</p> <h3>၉-အဟိရိကသုတ်</h3> <p>သူယုတ်− သဒ္ဓါတရား၊ သီလ၊ ရှက်ခြင်း၊ ထိတ်လန့်ခြင်း မရှိ။<br> သူတော်ကောင်း- သဒ္ဓါတရားစသည်ရှိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-690 </p><hr> <h3>၁၀- ဒုပ္ပညသုတ်</h3> <p>သူယုတ်... သဒ္ဓါတရားမရှိ၊ သီလမရှိ၊ ပျင်းရိ၏၊ ပညာမရှိ။<br> သူတော်ကောင်း’သဒ္ဓါ သီလ လုံ့လ ပညာ ရှိ၏။</p> <h3>၁၁-ကဝိသုတ်</h3> <p>ပညာရှိ ကဝိပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ– ကြံ၍ စီရင်နိုင်သောပညာရှိ စိန္တာကဝိ၊ ကြား၍ ပြုစီရင်နိုင်သောပညာရှိ သုတကဝိ၊ အနက်တစုံတခုကိုမှီ၍ ပြုစီရင်နိုင်သောပညာရှိ အတ္ထ ကဝိ၊ တခဏချင်း မိမိဉာဏ်ဖြင့် ပြုစီရင်နိုင်သောပညာရှိ ပဋိဘာန ကဝိတို့တည်း။ (ဝဂီသထေရ်လိုပုဂ္ဂိုလ်ကား ပဋိဘာန ကဝိတည်း။)</p> <h3>(၂၄) ၄-ကမ္မဝဂ်၊ ၁-သံခိတ္တသုတ်</h3> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြု၍ ငါဟောကြားအပ်သော ကံ ၄-မျိုးမှာ - မည်းညစ်၍ မည်းညစ်သည့်အကျိုးရှိသောကံ၊ ဖြူစင်၍ ဖြူစင်ကျိုးရှိသောကံ၊ မည်းညစ် ဖြူစင်၍ မည်းညစ်ဖြူစင်ကျိုး ရှိသောကံ၊ မမည်းညစ် မဖြူစင်၍ မမည်းညစ် မဖြူ စင်ကျိုးရှိသည့်ကံ၊ ကံကုန်ဆုံးရန်ဖြစ်သော ကံတို့တည်း။</p> <p>မည်းညစ်သောကံ အကုိုလ် ကမ္မပထ ၁၀-ပါးတည်း၊ အပါယ်ဘုံ၌ အကျိုး ပေးသောကြောင့် မည်းညစ်သည့်အကျိုးရှိသည်။ ကုသိုလ် ကမ္မပထ ၁၀-ပါးသည် ဖြူစင်သောကံမည်၏၊ နတ်ပြည်၌ ဖြစ်စေတတ်သောကြောင့် ဖြူစင်ကျိုးရှိသည်။</p> <p>မည်းညစ်ဖြူစင်သောကံ ရောနေသော ကံတည်း၊ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ အကျိုးပေး သည်။ မှန်၏၊ ရောသောကံကိုပြု၍ အကုသိုလ်ကြောင့် တိရစ္ဆာန်မျိုး မင်္ဂလာဆင် စသည်တို့၌ဖြစ်၊ ကုသိုလ်ကြောင့် ပဝတ္တိအခါ၌ ချမ်းသာ ခံစားရသည်။ ကုသိုလ် ကြောင့် မင်းမျိုး၌ဖြစ်၊ ပဝတ္တိအခါ အကုသိုလ်ကြောင့် ဆင်းရဲ ခံစားရသည်။</p> <p>မမည်းညစ် မဖြူစင်သောကံ ... ဆင်းရဲကုန်အောင် ပြုတတ်သော မဂ်ဉာဏ် ၄-ပါး။ မှန်၏၊ မည်းညစ်သောကံဖြစ်က ဆင်းရဲကျိုး၊ ဖြူစင်သောကံဖြစ်က ချမ်းသာကျိုး ပေးရပေမည်၊ ၂-မျိုးလုံး အကျိုးမပေးသောကြောင့်တည်း။</p> <h3>၂-ဝိတ္ထာရသုတ်</h3> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြု၍ ငါဟောကြားအပ်သော ကံ ၄-မျိုးမှာ- မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုးရှိသည့်ကံစသည် ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-691 <hr> မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုးရှိသည့် ကံဟူသည်’ဤလောက၌ အချို့သူသည် အပြစ် ရှိသော ကာယ ဝစီ မနော သင်္ခါရကို ပြုစီရင်သောကြောင့် အပြစ်ရှိသော လောက၌ ဖြစ်ကာ ထိုသူကို အပြစ်ရှိသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿ တို့သည် တွေ့ထိကုန်၏၊ ထိုသို့တွေ့ လတ်သော် ထိုသူသည် ငရဲ၌ ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကဲ့သို့ အပြစ်ရှိသော စင်စစ် ဆင်းရဲ သည့် ဝေဒနာကို ခံစားရ၏, ဤကံတည်း။</p> <p>ဖြူစင်၍ ဖြူစင်ကျိုးရှိသည့် ကံဟူသည်’အချို့သူသည် အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနော သင်္ခါရကို ပြုစီရင်သောကြောင့် အပြစ်မရှိသော လောက၌ဖြစ်ကာ ထိုသူကို အပြစ်မရှိသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်၏၊ ထိုသို့တွေ့ထိလတ်သော် ထိုသူ သည် သုဘကိဏှာ ဗြဟ္မာတို့ကဲ့သို့ အပြစ်မရှိသော စင်စစ် ချမ်းသာသည့် ဝေဒနာကို ခံစားရ၏၊ ဤကံတည်း။</p> <p>မည်းညစ်ဖြူစင်၍ မည်းညစ်ဖြူစင်ကျိုး ရှိသည့်ကံဟူသည်- အချို့သူသည် အပြစ် ရှိမရှိ ရောနှောသော ကာယ ဝစီ မနော သင်္ခါရတို့ ပြုစီရင်သောကြောင့် အပြစ်ရှိ မရှိ ရောနှောသော လောက၌ဖြစ်ကာ ထိုသူကို အပြစ်ရှိမရှိ ရောနှောသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿတို့သည် ထိကုန်၏၊ ထိုသို့ တွေ့ထိလတ်သော် ထိုသူသည် လူ၊ အချို့သောနတ်၊ အချို့သောဝေမာနိက ပြိတ္တာတို့ကဲ့သို့ အပြစ်ရှိ မရှိရောနှောသော ချမ်းသာဆင်းရဲ ပြိုးပြွမ်းသည့် ဝေဒနာကို ခံစားရ၏၊ ဤကံတည်း။</p> <p>မမည်းညစ် မဖြူစင်၍ မမည်းညစ် မဖြူစင်ကျိုး ရှိသည့် ကံကုန်ဆုံးရန် ဖြစ်သော ကံဟူသည်-ထိုကံ ၄-ပါးတို့တွင် အထက်ကံ ၃-ပါးကို ပယ်ရန် လှုံ့ဆော်ခြင်း မဂ် စေတနာတည်း။</p> <p>ကာယသင်္ခါရ ကာယဒွါရ၌ ဖြစ်သော စေတနာတည်း။<br> ငရဲသားများ သူတို့နှင့်အတူ ဆင်းရဲသူ မည်သူမျှ မရှိ၊ အချို့ နတ်ဟူသည် ကာမာဝစရနတ်များတည်း၊ ယင်းတို့ကား တန်ခိုးကြီးနတ်များကိုမြင်လျှင် နေရာမှ ထပေးရ၊ ကိုယ်ရုံချရ၊ လက်အုပ်ချီရစသည်ဖြင့် ရံခါဆင်းရဲသည်၊ နဂါးဂဠုန် ဆင်မြင်းစသည် များကား လူများလိုပင် ချမ်းသာဆင်းရဲ ရောသည်။</p> <h3>၃’သောဏကာယနသုတ်</h3> <p>သိခါမောဂ္ဂလာန်ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ် နှုတ်ဆက်ထိုင်ပြီး ဘုရားရှင် အား အရှင်ဂေါတမ၊ ယခင့် ယခင် နေ့တို့၌ သောဏကာယန လုလင်သည် အကျွန်ုပ် ထံ ချဉ်းကပ်၍ “ရဟန်းဂေါတမသည် ကံအားလုံးကို မပြုရဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ ပညတ်သူသည် သတ္တလောက၏ ပြတ်ခြင်းကို ဆိုရာရောက်၏၊ အရှင်၊ ဤသတ္တလောက<br> <br>စာမျက်နှာ-692 <hr> သည် ကံသဘောရှိ၏၊ ကံကို အားထုတ်ခြင်းကြောင့် တည်၏”ဟု အကျွန်ုပ်အား ဤစကားကို ဆိုပါသည်ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ သောဏကာယန လုလင်ကို မြင်ဖူးသည်ကိုမျှ ငါမသိစဖူး၊ ဤစကားမျိုး ပြောသည်ဟူသည် ဘယ်မှာ ဖြစ်နိုင်အံ့နည်း၊ ကိုယ်တိုင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ ငါဟောကြားအပ်သော ကံ ၄-မျိုးမှာ မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုး ရှိသည့် ကံစသည် ဖြင့် အထက်ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သိခါမောဂ္ဂလာန်ပုဏ္ဏား ဦးခေါင်းအလယ်၌ ဦးစွန်းကြီးရှိသော မောဂ္ဂလာန အနွယ်ရှိသော ပုဏ္ဏားတည်း။ သောဏကာယနကား ယင်းပုဏ္ဏား၏ တပည့်ရင်း ဖြစ်၏။ လွန် ပြီးပဌမနေ့မှ စ၍ ဝါ မနေ့ကစ၍ ယခင်နေ့၊ လွန်ပြီး ဒုတိယနေ့မှ စ၍ ဝါ တနေ့ကစ၍ ယခင့် ယခင်နေ့ဟု မှတ်။</p> <h3>၄ - ပဌမသိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>၁-ကံမှာ’သူ့အသက်သတ်၊ ခိုးမှု၊ ကာမေသု၊ မုသာ၊ သေသူရာတည်း။<br> ၂-ကံမှာ-သတ်ခြင်းစသည်ကို ရှောင်ကြဉ်သော ကံတည်း။<br> ၃-ကံမှာ-အပြစ်ရှိ မရှိ ရောနှောသော ကာယဝစီ မနောသင်္ခါရကို ပြုခြင်း။<br> ၄-ကံမှာ-အထက်ကံ ၃-ပါးပယ်ရန် လှုံ့ဆော်သော မဂ်စေတနာ။</p> <h3>၅-ဒုတိယသိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>၁-ကံမှာ-မိဘ ရဟန္တာသတ်၊ ဘုရားကို ပြစ်မှားလိုစိတ်ဖြင့် သွေးစိမ်းတည်စေ၊ သံဃာကို သင်းခွဲ၏။</p> <p>၂-ကံမှာ-အကုသလ ကမ္မပထတရား ၁၀-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း။<br> ၃-ကံမှာ-အပြစ်ရှိ မရှိ ရောနှောသော ကာယ ဝစီ မနောသင်္ခါရကို ပြုခြင်း။<br> ၄-ကံမှာ’အထက်ကံ ၃-ပါးပယ်ရန် လှုံ့ဆော်သော မဂ်စေတနာ။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုးရှိသော ကံစသည်ဖြင့် အမည်အပြည့်အစုံကို ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်း သိ၊ နောက်နည်းတူ။<br> <br>စာမျက်နှာ-693 </p><hr> <h3>၆-အရိယမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>၁-၂-၃-ကံမှာ’ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်းပင်။<br> ၄-ကံမှာ-အယူမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ (လ) တည်ကြည်မှုမှန် သမ္မာသမာဓိတို့တည်း။</p> <p>သတိပညာ ၂-ပါးသာကံ သတိဖြင့် အာရုံသို့ ကပ်တည်၍ ပညာဖြင့် ပိုင်းခြား သောကြောင့်တည်း။ ကြွင်းတရားများကား အင်္ဂါသာ ဖြစ်၍ ကံမဖြစ်၊ ဗောဇ္ဈင်၌ လည်း နည်းတူ၊ အဘိဓမ္မာ၌ကား မဂ္ဂင်တရားအားလုံးကို စေတနာနှင့် ယှဉ်သော ကံ ဟု ဖွင့်သည်။</p> <h3>၇ – ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်</h3> <p>၁-၂-၃ ကံမှာ-ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်းပင်။</p> <p>၄-ကံမှာ-သစ္စာ ၄-ပါးကို သိကြောင်း အောက်မေ့မှု သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်၊ ပညာ (ဓမ္မဝိစယ)၊ လုံ့လဝီရိယ၊ နှစ်သိမ့်မှု ပီတိ၊ ငြိမ်းချမ်းမှု ပဿဒ္ဓိ၊ တည်ကြည်မှု သမာဓိ၊ လျစ် လျူရှုမှု ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်တို့တည်း။</p> <h3>၈-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>တရား ၄-ပါးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ ရောက်ရ၏။ ၄-မျိုး မှာ’အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။ နတ်ပြည်ရောက်ရသော ၄-မျိုးမှာ’အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံ သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။ ၉-အဗျာပဇ္ဈ သုတ်ကိုလည်း သုတ်နာမည်ထူးသည်မှတပါး နည်းတူပင် ဟောအပ်၏။</p> <h3>၁၀-သမဏသုတ်</h3> <p>ဤသာသနာတော်၌သာလျှင် ပဌမ ဒုတိယ တတိယ စတုတ္ထ သမဏမျိုးကို ရနိုင်ကုန် ၏၊ သာသနာပြင်ပ အယူဝါဒတို့သည် ထိုဆိုပြီးသမဏ ၄-မျိုးတို့မှ ဆိတ်သုဉ်းကုန်၏၊ ရဟန်းတို့၊ ဤသို့ရဲရင့်သောစကားကို ကြုံးဝါးကြကုန်လော့။</p> <p>ပဌမ သမဏမျိုးဟူသည်... သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် အပါယ် မကျ၊ ကိန်းသေမြဲသော အထက်မဂ် ၃-ပါး လားရာရှိသော သောတာပန်တည်း။</p> <p>ဒုတိယသမဏမျိုးဟူသည်... သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်၍ ရာဂ ဒေါသ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် ဤ လူ့ပြည်သို့ တကြိမ်သာလာ၍ ဆင်းရဲ၏ အဆုံး ကိုပြုသော သကဒါဂါမ်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-694 <hr> တတိယ သမဏမျိုးဟူသည်- အောက်ပိုင်းသံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်း ကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ် ပဋိသန္ဓေနေ၍ ထိုဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုလတ္တံ့ ဖြစ်၍ ထိုဘုံမှ ပြန်လည်ခြင်းသဘောမရှိသော အနာဂါမ်တည်း။</p> <p>စတုတ္ထသမဏမျိုးဟူသည်– အာသဝေါ ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါ ကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက် မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ရဟန္တာတည်းဟု မိန့်။</p> <p>သာသနာပြင်ပ အယူဝါဒများ သဿတဝါဒ ၄၊ ဧကစ္စသဿတိက-၄၊ အန္တာ နန္တိက ၄၊ အမရာဝိက္ခေပိက ၄၊ အဓိစ္စသမုပ္ပန္နိက ၂၊ သညီဝါဒ ၁၆၊ အသညီဝါဒ ၈၊ နေဝသညီနာသညီဝါဒ ၈၊ ဥစ္ဆေဒဝါဒ ၇၊ ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာနဝါဒ ၅၊ ပေါင်း ဒိဋ္ဌိ ၆၂- ပါးတည်း။</p> <p>သမဏ ၄-မျိုး ၄-မျိုးဆိုသော်လည်း သောတာပန်ရဟန်း၌ သောတာပတ္တိမဂ် အလို့ငှာ အားထုတ်သူ ၁၊ သောတာပတ္တိမဂ်၌ တည်သူ ၁၊ သောတာပတ္တိ ဖိုလ်၌ တည်သူ ၁-ဟု ၃-ဦးရှိရာ သကဒါဂါမ်ရဟန်း စသည်တို့၌လည်း ၃-ဦးစီရသောကြောင့် သမဏ ၁၂-ဦးရှိသည်။</p> <h3>၁၁-သပ္ပုရိသာနိသံသသုတ်</h3> <p>သူတော်ကောင်းကို အမှီပြု၍ မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သော အာနိသင် ၄-မျိုးမှာ- မြတ်သော သီလ သမာဓိ ပညာ ဝိမုတ္တိဖြင့် တိုးပွားခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>(၂၅) ၅--အာပတ္တိဘယဝဂ်၊ ၁-သံဃဘေဒကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ကောသမ္ဘီပြည်၊ ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် ချဉ်းကပ်ရှိခိုး ထိုင်နေသော အာနန္ဒာအား ဘုရားရှင်က “ အာနန္ဒာ၊ ထိုအဓိကရုဏ်း ငြိမ်းပြီလော” မေးတော်မူရာ “ဘယ်မှာငြိမ်းပါအံ့နည်း၊ အရှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ အတူနေတပည့် ဗာဟိယ ရဟန်းသည် သံဃာကွဲပြားရန် နည်းမျိုးစုံအားထုတ်လျက် ရပ်တည်နေပါ၏၊ ထိုသို့ဖြစ် ရာ၌ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် စကားတခွန်းမျှ ပြောစကောင်း၏ဟူ၍ မအောက်မေ့ပါ”ဟု အရှင်အာနန္ဒာပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>အာနန္ဒာ၊ အနုရုဒ္ဓါသည် သံဃာ့အလယ်ဝယ် အဓိကရုဏ်းတို့၌ ဘယ်အခါက မေး စိစစ်ဖူးသနည်း၊ ဖြစ်ပေါ်သမျှ အဓိကရုဏ်းအားလုံးတို့ကို သင်တို့သော်လည်းကောင်း၊ သာရိပုတ္တရာ မောဂ္ဂလာန်တို့သော်လည်းကောင်း၊ ငြိမ်းစေရမည်မဟုတ်ပါလော့။<br> <br>စာမျက်နှာ-695 <hr> အကျိုးထူး ၄-မျိုးကိုမြင်သော ရဟန်းယုတ်သည် သံဃာကွဲပြားခြင်းကို နှစ်သက်လို လား၏၊ ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းယုတ်သည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ မစင်ကြယ်၊ ယုံမှားဖွယ်ရှိ၏၊ ဖုံးလွှမ်းအပ်သောအမှုရှိ၏၊ ရဟန်းမဟုတ်ပဲလျက် ရဟန်းဟု ဝန်ခံ၏၊ အကျင့်မြတ်မရှိပဲ ရှိ၏ဟု ဝန်ခံ၏၊ အတွင်းပုပ်၏၊ ကိလေသာမိုးစွတ်၏၊ ယောက်သွားပုပ်ကဲ့သို့ဖြစ်၏၊ ထိုရဟန်းအား “ဤရဟန်းသည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ် ၏၊ (လ) ယောက်သွားပုပ်ကဲ့သို့ဖြစ်၏”ဟု ငါ့ကို ရဟန်းတို့ အကယ်၍သိကုန်မူ ညီညွတ် လျှင် ငါ့ကိုဖျက်ဆီးကြလိမ့်မည်၊ မညီညွတ်လျှင်မူကား ငါ့ကိုဖျက်ဆီးနိုင်ကြလိမ့်မည် မဟုတ်”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ဤကား ပဌမအကျိုးတည်း။</p> <p>ရဟန်းယုတ်သည် မှားသောအယူရှိ၏၊ အပိုင်းအခြားကို ယူတတ်သော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ နှင့်ပြည့်စုံ၏၊ ထိုရဟန်းအား “ဤရဟန်းသည် မှားသောအယူရှိ၏၊ အပိုင်းအခြားကို ယူတတ်သော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့် ပြည့်စုံ၏”ဟု ငါ့ကိုအကယ်၍ ရဟန်းတို့ သိကုန်မူ ညီညွတ် လျှင် (လ) မဟုတ်”ဟု အကြံဖြစ်၏၊ ဤကား ဒုတိယအကျိုးတည်း။</p> <p>ရဟန်းယုတ်သည် အသက်မွေးမှား၏၊ မှားသော အသက်မွေးမှုဖြင့် အသက်မွေး၏၊ ထိုရဟန်းအား’“ဤရဟန်းသည် ဤသို့အသက်မွေး၏”ဟု ငါ့ကို ရဟန်းတို့ အကယ်၍ သိကုန်မူ ညီညွတ်လျှင် (လ) မဟုတ်”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ဤကား တတိယ အကျိုး တည်း။</p> <p>ရဟန်းယုတ်သည် လာဘ်ကို အရိုအသေပြုမှုကို မြတ်နိုးပူဇော်မှုကို အလိုရှိ၏။ ထိုရဟန်းအား “ဤရဟန်းသည် လာဘ်စသည်ကို အလိုရှိ၏”ဟု ငါ့ကို ရဟန်းတို့ အကယ်၍ သိကုန်မူ ညီညွတ်လျှင် ငါ့ကို အရိုအသေ အလေးအမြတ် ပြုကြလိမ့်မည် မဟုတ်၊ မြတ်နိုးပူဇော်ကြလိမ့်မည် မဟုတ်၊ မညီညွတ်လျှင်ကား ငါ့ကို အရိုအသေ အမြတ် ပြုကြလိမ့်မည်၊ မြတ်နိုးပူဇော်ကြလိမ့်မည်ဟု အကြံဖြစ်၏။ ဤကား စတုတ္ထ အကျိုးတည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၂- အာပတ္တိဘယသုတ်</h3> <p>အာပတ်ကိုအကြောင်းပြု၍ဖြစ်သော ဘေး ၄-မျိုးမှာ - ပြစ်မှုကျူးလွန်သော ခိုးသူ ကိုဖမ်း၍ “မင်းမြတ်၊ ဤသူကား ပြစ်မှုကျူးလွန်သော ခိုးသူပါတည်း၊ ဤသူအား မင်းမြတ်သည် ဒဏ်ထားတော်မူပါ”ဟု မင်းအား ပြကုန်ရာ၏၊ ထိုခိုးသူကို မင်းသည် “အချင်းတို့၊ သွားကြ၊ ဤယောက်ျားကို ကြိုးခိုင်ခိုင်ဖြင့် တင်းကျပ်စွာ လက်ပြန်တုပ် လျက် ခေါင်းတုံးရိတ်၍ အသံမြည်သော ထက်စည်တီးကာ လမ်းတိုင်း လမ်းဆုံတိုင်း သို့ လှည့်ခေါ်၍ တောင်တံခါးမှထုတ်ပြီး မြို့တောင်အရပ် သူသတ်ကုန်း၌ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်ကြ”ဟု ဆိုရာ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-696 <hr> ထိုခိုးသူကို မင်းချင်းယောက်ျားတို့သည် မင်းမိန့်အတိုင်း အစဉ်တကျ ပြုကြကုန်၏၊ ထိုသို့ဖြစ်ရာဝယ် တနေရာ၌ ရပ်တည်နေသော ယောက်ျားတယောက်အား “အချင်း တို့၊ ဤယောက်ျားသည် ယုတ်ညံ့၍ ဦးခေါင်းဖြတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အမှုကို ပြုခဲ့၏ တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် မင်းချင်းယောက်ျားတို့သည် ကြိုးခိုင်ခိုင်ဖြင့် (လ) သူသတ်ကုန်း၌ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်ကြကုန်ဘိ၏။ ထိုငါသည် ဦးခေါင်းဖြတ်ထိုက်သည့် ဤသဘောရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ ထိုသူ၏ မကောင်းမှုကံမျိုးကို စင်စစ်မပြုအံ့”ဟု အကြံ ဖြစ်ရာ သကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမအား ပါရာဇိကအာပတ်တို့၌ ဤသို့ ပြင်းပြသော ကြောက်လန့်ဖွယ်ဘေးဟူသော အမှတ်သည် ရှေးရှုထင်လာခဲ့မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “ပါရာဇိကအာပတ် မသင့်သေးလျှင်လည်း သင့်တော့မည် မဟုတ်၊ သင့်ပြီးဖြစ်လျှင်လည်း တရားအားလျော်စွာ ကုစားလိမ့်မည်” ဟူသော ထိုအကျိုးကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်၏။</p> <p>ယောက်ျားသည် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ ဆံပင်ကို ဖြန့်ကြဲလျက် ကျည်ပွေ့ ပခုံး ထမ်းကာ လူများအပေါင်းသို့ ချဉ်းကပ်ပြီး “အရှင်တို့၊ ကျွန်ုပ်သည် ကျည်ပွေ့ဖြင့် ရိုက်ပုတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ် မကောင်းမှုကို ပြုမိပြီ၊ အကျွန်ုပ်အတွက် အရှင်တို့ နှစ် သက်သည့်အမှုကို ပြုပါအံ့”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသို့ပြောဆိုရာဝယ် တနေရာ၌ ရပ်တည်နေ သော ယောက်ျားတယောက်အား− “အချင်းတို့၊ ဤယောက်ျားသည် ယုတ်ညံ့၍ ကျည်ပွေ့ဖြင့် ပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အမှုကိုပြုခဲ့၏တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ (လ) နှစ်သက်သည့်အမှုကို ပြုပါအံ့”ဟုဆိုရတုံဘိ၏။ ထိုငါသည် ကျည်ပွေ့ဖြင့် ပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ဤသဘောရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ ထိုသူ၏ မကောင်း မှုကံမျိုးကို စင်စစ် မပြုအံ့” ဟု အကြံဖြစ်ရာသကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမအား သံဃာဒိသိသ်အာပတ်တို့၌ ဤသို့ ပြင်းပြသော ကြောက်လန့်ဖွယ် ဘေးဟူသော အမှတ်သည် ရှေးရှုထင်လာခဲ့မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “သံဃာဒိသိသ်အာပတ် မသင့်သေးလျှင်လည်း သင့်တော့မည်မဟုတ်၊ သင့်ပြီးဖြစ်လျှင်လည်း တရားအားလျော်စွာ ကုစားလိမ့်မည်”ဟူသော ထိုအကျိုးကို (လ) အပ်၏။</p> <p>ယောက်ျားသည် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ ဆံပင်ကိုဖြန့်ကြဲလျက် ပြာထုပ် ပခုံးတင် ကာ လူများသို့ချဉ်းကပ်ပြီး “အရှင်တို့၊ ကျွန်ုပ်သည် ပြာထုပ်ဖြင့် ဦးခေါင်းကို ပုတ် ခတ်ထိုက်သည့် (လ) ပြုပါအံ့” ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသို့ပြောဆိုရာဝယ် (လ) ပြာထုပ်ဖြင့် ဦးခေါင်းကိုပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အမှုကို ပြုခဲ့၏တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ (လ) ပြုပါအံ့” ဟု ဆိုရတုံဘိ၏၊ ထိုငါသည် ပြာထုပ်ဖြင့် ပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ဤသဘောရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ မကောင်းမှုကံမျိုးကို စင်စစ်မပြု အံ့” ဟု အကြံဖြစ်ရာသကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမအား ပါစိတ် အာပတ်တို့၌ ဤသို့ ပြင်းပြသော ကြောက်လန့်ဖွယ်ဘေးဟူသော အမှတ်သည် ရှေးရှု<br> <br>စာမျက်နှာ-697 <hr> ထင်လာခဲ့မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “ပါစိတ်အာပတ် မသင့်သေးလျှင်လည်း သင့်တော့မည် မဟုတ်၊ သင့်ပြီးဖြစ်လျှင်လည်း တရားအားလျော်စွာ ကုစားလိမ့်မည်” ဟူသော အကျိုးကို (လ) အပ်၏။</p> <p>ယောက်ျားသည် အဝတ်နက်ကိုဝတ်ပြီး ဆံပင်ကိုဖြန့်ကြဲလျက် လူများသို့ချဉ်းကပ် ပြီး “အရှင်တို့၊ ကျွန်ုပ်သည် စွပ်စွဲထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်မကောင်းမှုကို ပြုမိပြီ၊ အကျွန်ုပ် အတွက် အရှင်တို့ နှစ်သက်သလို ပြုပါအံ့”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသို့ပြောဆိုရာဝယ် တနေရာ ၌ ရပ်တည်နေသောယောက်ျားအား “အချင်းတို့၊ ဤယောက်ျားသည် စွပ်စွဲထိုက် သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်မကောင်းမှုကို ပြုခဲ့၏တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် အဝတ်နက်ကို ဝတ်၍ (လ) ပြုပါအံ့” ဟုဆိုရတုံဘိ၏၊ ထိုငါသည် စွပ်စွဲထိုက်သည့် ဤသဘော ရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ ထိုသူ၏မကောင်းမှုကံမျိုးကို မပြုအံ့”ဟု အကြံဖြစ်ရာ သကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း၊ ရဟန်း မိန်းမအား ပါဋိဒေသနီအာပတ်တို့၌ (လ) ကုစားလိမ့်မည်”ဟူသော အကျိုးကို (လ) မျှော်လင့်အပ်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>တရားအားလျော်စွာ ကုစားခြင်း ပါရာဇိကကျပြီးက လူ သာမဏေအဖြစ်၌ တည်ခြင်း၊ သံဃာဒိသိသ်သင့်က ဝတ်ဆောင်တည်ခြင်းစသည် အားထုတ်ခြင်း ပြုရမည်၊ ပါဋိဒေသနီဖြင့် ကြွင်းသမျှ အာပတ်များပါယူ။</p> <h3>၃- သိက္ခာနိသံသသုတ်</h3> <p>သိက္ခာဟူသော အကျိုးအာနိသင်ရှိသည့် လွန်ကဲသောပညာရှိသည့် အရဟတ္တဖိုလ် အနှစ်ရှိသည့် သတိအကြီးအမှူးရှိသည့် ဤအကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးရ၏။</p> <p>သိက္ခာဟူသော အကျိုးရှိပုံမှာ-ဤသာသနာတော်၌ မကြည်ညိုသေးသူတို့ ကြည် ညိုရန်၊ ကြည်ညိုပြီးသူတို့ တိုးကြည်ညိုရန် တပည့်များအား လွန်မြတ်သော ကျင့်ဝတ် အဘိသမာစာရိက သိက္ခာကို ငါပညတ်အပ်ပြီ၊ ငါပညတ်ထားတိုင်းသော သိက္ခာကို ထိုရဟန်းသည် မကျိုးမပေါက် မပြောက်မကျားသည်ကို ပြုလျက် သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏။</p> <p>နောက်တမျိုးကား’ခပ်သိမ်းသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ကောင်းစွာ ဝဋ်ဆင်းရဲ ကုန်ရန် တပည့်များအား မဂ်ဟူသော အကျင့်မြတ်၏ အစဖြစ်သော အာဒိဗြဟ္မစရိ ယိကသိက္ခာကို ငါပညတ်အပ်ပြီ၊ ငါပညတ်ထားတိုင်းသော သိက္ခာပုဒ်ကို ထိုရဟန်း သည် မကျိုး (လ) ကျင့်၏၊ ဤသို့ အကျင့်သိက္ခာဟူသော အကျိုးရှိ၏။</p> <p>လွန်ကဲသော ပညာရှိမှာ -ခပ်သိမ်းသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ကောင်းစွာ ဝဋ် ဆင်းရဲကုန်ရာ တပည့်များအား သစ္စာ ၄-ပါး တရားတို့ကို ငါ ဟောကြားအပ်ပြီ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-698 <hr> ငါဟောကြားထားတိုင်းသော တရားတို့ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် မဂ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ရှုမြင်အပ်ကုန်၏၊ ဤသို့ လွန်ကဲသော ပညာရှိ၏။</p> <p>အရဟတ္တဖိုလ်အနှစ်ရှိပုံမှာ’ခပ်သိမ်း (လ) ငါဟောကြားအပ်ပြီ၊ ငါဟောကြား ထားတိုင်းသော တရားတို့ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် တွေ့ထိအပ်ကုန်၏၊ ဤသို့ အရဟတ္တဖိုလ် အနှစ်ရှိ၏။</p> <p>သတိအကြီးအမှူးရှိပုံမှာ-“ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော မပြည့်စုံသေးသော လွန်မြတ်သည့် ကျင့်ဝတ်၊ အဘိသမာစာရိက သိက္ခာကိုမူလည်း ပြည့်စေအံ့၊ ပြည့်စုံပြီး သိက္ခာကိုမူလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင်အံ့”ဟု မိမိသန္တာန်၌သာလျှင် သတိ သည် ကောင်းစွာထင်၏။</p> <p>“ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော မပြည့်စုံသေးသော မဂ်ဟူသော အကျင့်မြတ်၏ အစဖြစ်သော အာဒိဗြဟ္မစရိယိက သိက္ခာကိုမူလည်း ပြည့်စုံစေအံ့၊ ပြည့်စုံပြီး သိက္ခာ ကိုမူလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင်အံ့”ဟု မိမိသန္တာန် (လ)ထင်၏။ “ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော ကောင်းစွာ မဆင်ခြင်အပ်သေးသော တရားကိုလည်း ပညာ ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှုဆင်ခြင်အံ့၊ ရှုဆင်ခြင်ပြီး တရားကိုလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင်အံ့”ဟု မိမိသန္တာန်(လ)ထင်၏။</p> <p>“ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော မတွေ့ထိအပ်သေးသော တရားကိုမူလည်း အရ ဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် ထိစေအံ့၊ တွေ့ထိပြီး တရားကိုမူလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင် အံ့”ဟု မိမိသန္တာန်၌ (လ) ထင်၏။ ဤသို့ သတိအကြီးအမှူး ရှိ၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၄-သေယျာသုတ်</h3> <p>အိပ်ခြင်း ၄-မျိုးမှာ’ ပြိတ္တာ၊ ကာမဂုဏ်ခံစားသူ၊ ခြင်္သေ့၊ ဘုရားရှင်တို့၏အိပ်ခြင်းတို့ တည်း။ ပြိတ္တာတို့သည် များသောအားဖြင့် ပက်လက်အိပ်ကုန်၏၊ ကာမဂုဏ် ခံစားသူတို့ သည် များသောအားဖြင့် လက်ဝဲနံပါးဖြင့် အိပ်ကုန်၏၊ ခြင်္သေ့မင်းသည် ခြေတဘက်ဖြင့် ခြေတဘက်ကို စဉ်းငယ်လွန်ကာ တင်ထား၍ ပေါင်တွင်း၌ အမြီးကို ထည့်သွင်းလျက် လက်ယာနံပါးဖြင့် အိပ်၏။</p> <p>ထိုခြင်္သေ့အိပ်ရာမှ နိုးလတ်သော် ရွှေကိုယ်ပိုင်းကို စဉ်းငယ်ညွှတ်စေ၍ နောက်ပိုင်း ကိုယ်ကို စောင်းလှည့်ကြည့်၏၊ ခန္ဓာကိုယ် တစုံတရာ ဖောက်ပြန် ရွှေ့လျားနေသည်ကို မြင်လျှင် ခြင်္သေ့ မင်းသည် မနှစ်မြို့ခြင်း ဖြစ်၏၊ ဖောက်ပြန် ရွေ့လျားသည်ကို မမြင်ရမှ နှစ်မြို့၏၊ ဤကား ခြင်္သေ့မင်းတို့၏ အိပ်ခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-699 <hr> ကာမတို့မှ ဆိတ်၍သာလျှင် ပဌမဈာန် (လ) စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေခြင်းကား ဘုရားရှင်တို့၏ အိပ်ခြင်းတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ပြိတ္တာ သေသူကို ပေတ ပြိတ္တာဟု ခေါ်သည်၊ အများအားဖြင့် ပက်လက်သာ အိပ်ကြသည်၊ တနည်းကား ပြိတ္တာဘုံ၌ ဖြစ်သူများသည် အသားအသွေး နည်း၍ အရိုးဆက်သည် မှေးယှက်ကုန်အပ်ရကား စောင်း၍ မအိပ်နိုင်၊ ပက်လက်သာ အိပ်ကြ ရသည်။</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း မနှစ်မြို့ တန်ခိုးထက်သောကြောင့် လက်ခြေအထားပျက်လျှင် သင့်လို အမျိုးရိုးဇာတ်ရှိသူ ရဲရင့်သူအတွက် မသင့်ဟု စိတ်ဆင်းရဲပြီး ထိုနေရာ၌ပင် အိပ်နေ တော့၏၊ အစာရှာ မထွက်တော့ပေ၊ အနေအထားမပျက်သည်ကို တွေ့မှ ဝမ်းသာပြီး ထ၍ စံပယ်ကွန့်မြူးကာ မှန်ဆံကိုခါ ခြင်္သေ့သံ ၃-ကြိမ်ဟောက် အစာရှာထွက်သည်။</p> <h3>၅-ထူပါရဟသုတ်</h3> <p>စေတီထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- မြတ်စွာဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ ဘုရား၏ တပည့် သာဝက၊ စကြဝတေးမင်းတို့တည်း။</p> <p>စကြဝတေးမင်းနှင့် ပုထုဇဉ်ရဟန်း ပုထုဇဉ်ရဟန်းများအား စေတီခွင့်ပြုလျှင် သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ စေတီနေရာပင် မလောက်တော့၊ အခြားနေရာများလည်း နည်းတူ မြေနေရာကုန်ပေမည်၊ များလှ၍ အံ့ဖွယ်လည်း ဖြစ်တော့မည် မဟုတ်၊ စကြဝတေးမင်း ကား တဦးတည်းဖြစ်၍ အံ့လောက်သော စေတီဖြစ်မည်၊ သို့သော် ပုထုဇဉ်သီလရှိသူ အား ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော ရဟန္တာအားကဲ့သို့ ကြီးကျယ်စွာလည်း ပူဇော်မှု ပြုသင့်သည်။</p> <h3>၆--ပညာဝုဒ္ဓိသုတ်</h3> <p>ပညာတိုးပွားရန်ဖြစ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ− သူတော်ကောင်းကို မှီဝဲဆည်းကပ် ခြင်း၊ သူတော်ကောင်းတရားကြားနာခြင်း၊ အသင့်အားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း၊ လော ကုတ္တရာတရားအား လျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်ခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၇’ဗဟုကာရသုတ်</h3> <p>လူပုဂ္ဂိုလ်အား ကျေးဇူးများသော တရား ၄-မျိုးမှာ အထက် ၄-ပါးတည်း။</p> <h3>၈-ပဌမဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာ မဟုတ်သူတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ-- မမြင် မကြား မတွေ့ မသိသည်၌ မြင် ကြား တွေ့ သိ၏ဟု ပြောဆိုခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-700 </p><hr> <h3>၉-ဒုတိယ ဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ-မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိသည်၌ မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိဟု ပြောဆိုခြင်းတည်း။</p> <h3>၁၀-တတိယ ဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာမဟုတ်သူတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ မြင်၊ ကြား၊ တွေ့၊ သိသည်၌ မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိဟု ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၁၁-စတုတ္ထဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ-မြင်၊ ကြား၊ တွေ့၊ သိသည်၌ မြင်၊ ကြား၊ တွေ့၊ သိသည်ဟု ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>(၂၆) ၆-အဘိညာဝဂ်၊ ၁-အဘိညာသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးမှာ--ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပိုင်းခြားသိထိုက်သော၊ ပယ်ထိုက်သော၊ ပွား များထိုက်သော၊ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားတို့တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပိုင်းခြားသိထိုက်သော တရားတို့ဟူသည်--ဥပါဒါန်၏ အာရုံဖြစ် သော ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပယ်ထိုက်သော တရားတို့ဟူသည်’အဝိဇ္ဇာနှင့် ဘဝတဏှာတို့ တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပွားများထိုက်သော တရားတို့ဟူသည် သမထ ဝိပဿနာတို့တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားတို့ဟူသည်-- အသိဉာဏ် ဝိဇ္ဇာနှင့် ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု ဝိမုတ္တိတို့တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၂- ပရိယေသနသုတ်</h3> <p>အရိယာမဟုတ်သူတို့၏ ရှာမှီးခြင်း ၄-မျိုးမှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိက အိုခြင်းသဘော၊ နာခြင်းသဘော၊ သေခြင်းသဘော၊ ပူပန်နှိပ်စက်တတ်သော သဘော ရှိသူ ဖြစ်လျက် အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း သဘောကိုသာလျှင် ပူပန်နှိပ်စက်တတ်သော သဘောကိုသာလျှင် ရှာမှီး၏ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-701 <hr> အရိယာတို့၏ ရှာမှီးခြင်း ၄-မျိုးမှာ’အချို့သူသည် မိမိက အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေ ခြင်းသဘော၊ ပူပန်နှိပ်စက်စေတတ်သော သဘောရှိသူဖြစ်၍ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း သဘော၌ ပူပန်နှိပ်စက်တတ်သော သဘော၌ အပြစ်ကိုသိရကား အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း မရှိသော မပူပန် မနှိပ်စက်တတ်သော အတုမဲ့သော ယောဂ၏ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို ရှာမှီး၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-သင်္ဂဟဝတ္ထုသုတ်</h3> <p>ချီးမြှောက်ကြောင်း သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-မျိုးမှာ- ပေးကမ်းစွန့်ကြဲခြင်း (ဒါန)၊ ချစ်ဖွယ်စကား ကိုဆိုခြင်း (ပိယဝါစာ)၊ အကျိုးစီးပွားကို ကျင့်ခြင်း (အတ္ထစရိယာ)၊ ကိုယ်တူထားခြင်း (သမာနတ္တတာ) တို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၄’မာလုကျပုတ္တသုတ်</h3> <p>မာလုကျပုတ္တသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား “အရှင် ဘုရား၊ တပည့်တော်အား တရားအကျဉ်းဟောပါရန် တောင်းပန်ပါ၏။ တပည့်တော် သည် ဘုရားတရားကြားနာရပြီးနောက် တယောက်တည်း ဆိတ်ငြိမ်ရာကပ်လျက် မမေ့ မလျော့ အပြင်းအားထုတ်ကာ နိဗ္ဗာန်သို့စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နေပါ အံ့” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>“မာလုကျပုတ္တ၊ ဤအရာ၌ သင်ကဲ့သို့ အိုမင်း၍ ကြီးမား ရင့်ရော်နေသူက ငါဘုရား အား အဆုံးအမအကျဉ်းကို တောင်းဘိမူ ယခုအခါ ငယ်ရွယ်သူ ရဟန်းတို့ကို အဘယ် သို့ ဆိုရကုန်အံ့နည်း” ဟု မိန့်၏။</p> <p>“အရှင်ဘုရား၊ မြတ်စွာဘုရားသည် တပည့်တော်အား တရားအကျဉ်းကို ဟောတော် မူပါ၊ တပည့်တော်သည် ဘုရားဟောတရား၏အနက်ကို သိကောင်းတန်ရာ၏။ တရား တော်၏ အမွေခံဖြစ်နိုင်ကောင်းတန်ရာပါ၏” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>မာလုကျပုတ္တ၊ တဏှာဖြစ်ကြောင်း ၄-မျိုးမှာ’ရဟန်းအား တဏှာဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ အိပ်ရာ နေရာ၊ ဆေးပစ္စည်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်၏။ ရဟန်း သည် တဏှာကို ပယ်ပြီး၊ အမြစ်ရင်း ဖြတ်ပြီး၊ နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုပြီးသောအခါ ဤရဟန်းကို တဏှာဖြတ်ပြီး သံယောဇဉ် လွန်မြောက်ပြီး ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏။ ကောင်းစွာ မာနကို နုတ်ပယ်ခြင်းကြောင့် ဒုက္ခ၏အဆုံးကိုပြုပြီး ရဟန်းဟုဆိုအပ်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>ဤသို့ ဆုံးမအပ်ပြီးသော အရှင်မာလုကျပုတ္တသည် နေရာမှ ဘုရားရှိခိုး အရိုအသေပြု ဖဲသွားပြီး ဆိတ်ငြိမ်ကပ် အပြင်း အားထုတ်လျက် နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နေလတ်သော် မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-702 <hr> မာလုကျပုတ္တသည် မာလုကျပုတ္တကတော် ပုဏ္ဏေးမ၏ သားတည်း။ ထိုအရှင်အား ဘုရား မိန့်သောစကားသည် မောင်းမဲရာ၊ ချီးမြှောက်ရာ ၂ မျိုးရှိသည်၊ မှန်၏။ ထိုအရှင်သည် ငယ်စဉ်က ပစ္စည်း ၄-ဖြာ တွယ်တာပြီး ကြီးမှ တောနေမှု လိုလားပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်း တောင်းသူ ဖြစ်၏။</p> <p>မောင်းမဲပုံ။ ။သင်က အိုမှ တရားတောင်းရာ၌ ရဟန်းငယ်တွေကို ငါဘုရား ဘယ်လို မိန့်ရမှာလဲ၊ မာလုကျပုတ္တလို သင်တို့လဲ ငယ်စဉ် ပစ္စည်းခင်မင်ကြ၊ ကြီးမှ တောဝင်၊ ရဟန်းတရားအားထုတ်ကြဟု မိန့်ရမှာလား၊ ဤအဓိပ္ပာယ်။</p> <p>ချီးမြှောက်ပုံ။ ။သင်တရားတောင်းရာ၌ ရဟန်းငယ်များကို အသို့ ဆိုရကုန်အံ့ နည်း၊ ငါတို့၏ မာလုကျပုတ္တသည် အိုမင်းသော်လည်း တောဝင် ရဟန်းတရားအားထုတ်လို၍ ကမ္မဋ္ဌာန်း တောင်းဘိသေး၏၊ သင်တို့ကား ငယ်ပါလျက်လည်း ဦးဦးဖျားဖျား တရား မလုပ်ကြတော့ပြီလော၊ ဤကား အဓိပ္ပာယ်။</p> <h3>၅-ကုလသုတ်</h3> <p>စည်းစိမ် ဥစ္စာ များခြင်းသို့ ရောက်ပြီးမှ ကြာမြင့်စွာ မတည်သူ အားလုံးသည် အကြောင်း ၄-မျိုးကြောင့်သော် လည်းကောင်း၊ တမျိုးမျိုးကြောင့် သော် လည်း ကောင်း ဖြစ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ ပျောက်သော စည်းစိမ် ဥစ္စာကို မရှာမှီး။<br> ၂။ ဆွေးမြေ့ ဟောင်းနွမ်းသော စည်းစိမ်ဥစ္စာကို ထပ်မံ မပြုပြင်။<br> ၃။ အတိုင်းအရှည်မရှိ စားသောက်။</p> <p>၄။ အကျင့်သီလမရှိသော မိန်းမကို ဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားကို ဖြစ်စေ အကြီးအမှူး၊ ဘဏ္ဍာစိုး အရာ၌ ထားခြင်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>စည်းစိမ်တည်ကြောင်း ၄-မျိုးတို့ကို အပြန်အားဖြင့် သိအပ်ကုန်၏။</p> <h3>၆- ပဌမအာဇာနီယသုတ်</h3> <p>အင်္ဂါ ၄-မျိုးရှိသော အာဇာနည် မြင်းကောင်းသည် မင်းအားထိုက်၍ မင်းသုံး ဖြစ်၏၊ မြင်း၏အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းဟူ၍ ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်း၊ အလုံးအရပ်နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ တရား ၄-မျိုးရှိသော ရဟန်းသည် အရပ်ဝေးမှဆောင်လာ၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ (လ) အမြတ်ဆုံးလယ်မြေဖြစ်၏။ ၄-မျိုးမှာ- အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်း၊ အလုံးအရပ်နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>အဆင်းနှင့် အသို့ပြည့်စုံသနည်း။ ။ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-703 <hr> ခွန်အားနှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း။ ။ရဟန်းသည် အကုသိုလ်တရားကိုပယ်ရန်၊ ကုသိုလ် ပြည့်စုံစေရန် ထက်သန်သော လုံ့လရှိ၏၊ အားစွမ်းရှိ၏၊ အားထုတ်ခြင်းရှိ၏၊ ကုသိုလ် တရားတို့၌ တာဝန်ကို ပစ်ချထားခြင်းမရှိ၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။</p> <p>လျင်မြန်ခြင်းနှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း။ ။ရဟန်းသည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။</p> <p>အလုံးအရပ်နှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း။ ။ရဟန်းသည် သင်္ကန်းစသော ပစ္စည်း ၄-ပါး ကို ရ၏၊ ဤသို့ပြည့်စုံ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၇- ဒုတိယအာဇာနီယသုတ်</h3> <p>မြင်းအင်္ဂါ ရဟန်းအင်္ဂါ အတူပင်၊ ရဟန်းအင်္ဂါ အဖွင့်ထူးရာ၌— လျင်မြန်ခြင်းနှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း ရဟန်းသည် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေ၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။</p> <h3>၈- ဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ– ဝီရိယ၊ သတိ၊ သမာဓိ၊ ပညာဗိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၉ − အရညသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော ရဟန်းသည် အစွန် အဖျား ကျသော တောကျောင်းကို မမှီဝဲထိုက်၊ ၄-မျိုးမှာ– ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသဝိတက်ရှိသူ၊ ပညာမရှိ မိုက်၍ မသန့်ရှင်းသော နှုတ်ရှိသူတို့တည်း။</p> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော ရဟန်းသည် အစွန်အဖျား ကျသော တောကျောင်းကို မှီဝဲ ထိုက်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- နေက္ခမ္မ၊ အဗျာပါဒ၊ အဝိဟိံသ ဝိတက်ရှိသူ၊ ပညာရှိ၍ မမိုက်သည့် ပြင် သန့်ရှင်းသော နှုတ်ရှိသူတို့တည်း။</p> <h3>၁၀ --- ကမ္မသုတ်</h3> <p>တရား ၄-ပါးရှိသော မလိမ္မာ၍ မိုက်မဲသော သူယုတ်သည် တူးဖြို ဖျက်ဆီးအပ် သည့် မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ် ရှိ၍ ပညာရှိ များလည်း ကဲ့ရဲ့ထိုက်၏၊ အကုသိုလ်များစွာကိုလည်း ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ= အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံ နှင့် အပြစ်ရှိသော အယူတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-704 <hr> တရား ၄-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် မတူးဖြို မဖျက်ဆီးအပ်သည့် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်၏၊ အပြစ်ကင်း၍ ပညာရှိများလည်း မကဲ့ရဲ့အပ်၊ ကောင်းမှု များစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ’ အပြစ်မရှိသော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံနှင့် အပြစ်မရှိသော အယူတို့တည်း။</p> <h3>(၂၇) ၇-ကမ္မပထဝဂ်၊ ၁-ပါဏာတိပါတိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ ရောက်ရ၏၊ ၄-မျိုးမှာ - မိမိကိုယ်တိုင်လည်း သူ့အသက်သတ်၏၊ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်း၌ ဆောက်တည် စေ၏၊ သတ်ခြင်း၌ သဘောတူ၏၊ သတ်ခြင်း၏ ကျေးဇူးကို ပြောဆို၏၊ ဤ ၄-ပါး တို့တည်း။</p> <p>နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရှိကြောင်း ၄-မျိုးမှာ- ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက် တည်စေ၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ နှစ်သက်သဘောတူ၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၏ ကျေးဇူးကို ပြောဆို၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၂--အဒိန္နဒါယီသုတ်</h3> <p>မပေးသည်ကို ယူမှု ရှောင်ကြဉ်မှုတို့၌လည်း ကိုယ်တိုင်၊ တိုက်တွန်း၊ ချီးမွမ်း၊ စိတ်တူ၊ ၄-မျိုးစီဖြင့် ငရဲရောက်ကြောင်း၊ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းကို သိအပ်၏။<br> ၃-မိစ္ဆာစာရီသုတ်--ကာမတို့၌ မှားယွင်းစွာ ကျင့်မှုဆိုင်ရာ၊<br> ၄-မုသာဝါဒီသုတ်’အုမုသာပြောဆိုရာ၊<br> ၅-ပိသုဏဝါစာသုတ်-ကုန်းစကားပြောဆိုရာ၊<br> ၆-ဖရုဿဝါစာသုတ်-စကားကြမ်းပြောဆိုရာ၊<br> ၇’သမ္ဖပ္ပလာပသုတ်’ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ပြောဆိုရာ၊<br> ၈-အဘိဇ္ဈာလုသုတ်—မက်မောခြင်းများရာ၊<br> ၉-ဗျာပန္နသုတ်-ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိရာ၊<br> ၁၀-မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသုတ်’အယူမှားရှိရာ။</p> <h3>(၂၈) ၈-ရာဂပေယျာလ၊ ၁-သတိပဋ္ဌာနသုတ်</h3> <p>ရာဂကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိရန် တရား ၄-မျိုးကို ပွားများအပ်ကုန်၏။ ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပြင်းစွာအားထုတ်သည်ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ် သတိရှိလျက်<br> <br>စာမျက်နှာ-705 <hr> လောက၌ အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ ကိုယ်၌ ကိုယ်ဟု အဖန်ဖန် ရှုနေ၏၊ ဝေဒနာတို့၌၊ စိတ်၌၊ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားဟု အဖန်ဖန်ရှုနေ၏၊ ဤ ၄- ပါးတို့တည်း။</p> <h3>၂-သမ္မပ္ပဓာနသုတ်</h3> <p>ရာဂကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိရန် တရား ၄-မျိုးတို့ကို ပွားများအပ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- ရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့ကို မဖြစ်စေရန် အလိုဆန္ဒကို ဖြစ် စေ၏၊ ကြိုးစား၏၊ လုံ့လထုတ်၏၊ စိတ်တင်းထား၏၊ ဆောက်တည်ထား၏၊ ဖြစ်ပြီး အကုသိုလ်တရား ယုတ်တို့ကို ပယ်ရန်... မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားတို့ကိုဖြစ်စေရန်... ဖြစ်ပြီးကုသိုလ်တရားတို့ တည်တံ့စေရန် မမေ့ပျောက်စေရန်၊ လွန်စွာ ဖြစ်စေရန်၊ ပြန့်ပြောပွားများ ပြည့်စုံစေရန် အလိုဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-ဣဒ္ဓိပါဒသုတ်</h3> <p>ရာဂကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိဒ္ဓိပွားများရန် တရား ၄-မျိုးမှာ’အလိုဆန္ဒလျှင် အားထုတ် ခြင်းဝီရိယလျှင် စိတ်လျှင် ပညာဝီမံသလျှင် အကြီးအမှူးရှိသော တည်ကြည်မှုသမာဓိ၊ ပြုပြင်တတ်သော အားထုတ်မှု၊ ပဓာနသင်္ခါရနှင့် ပြည့်စုံသော ပြည့်စုံမှုအခြေခံ ဣဒ္ဓိပါဒ် ကိုပွားများ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၄-၃၀၊ ပရိညာဒိသုတ်</h3> <p>ရာဂကိုပိုင်းခြားသိရန်၊ ထက်ဝန်းကျင်ကုန်စေရန်၊ ပယ်ရန်၊ ကုန်ခန်းရန်၊ ပျက်စေရန်၊ ကင်းပြတ်စေရန်၊ ချုပ်ငြိမ်းရန်၊ စွန့်ရန်၊ တဖန်စွန့်ရန် တရား ၄-ပါးတို့ကို ပွားများ အပ်ကုန်၏။</p> <h3>၃၁-၅၁၀၊ ဒေါသ အဘိညာဒိသုတ်</h3> <p>ဒေါသကို၊ မောဟကို၊ ကောဓကို၊ ဥပနာဟ၊ မက္ခ၊ ပဠာသ၊ ဣဿာ၊ မစ္ဆရိယ၊ မာ ယာ၊ သာဌေယျ၊ ထမ္ဘ၊ သာရမ္ဘ၊ မာန၊ အတိမာန၊ မဒ၊ ပမာဒကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိရန်၊ ပိုင်းခြားသိရန်၊ (လ) တဖန်စွန့်ရန် ဤတရား ၄-မျိုးတို့ကို ပွားများအပ်ကုန်၏။ (ယင်း ပါဠိတို့၏အနက် နောက်များ၌လည်း အကြိမ်ကြိမ်ပါပြီးဖြစ်၍ မရေးတော့ပါ။)</p> <p>စတုက္ကနိပါတ် ပြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-706 <hr> (၁) သန္တုဿကော စ သုဘရော စ၊ အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ။<br> (၂) သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ၊ အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသူ အနနုဂိဒ္ဓေါ။<br> န စ ခုဒ္ဒမာစရေ ကိဉ္စိ၊ ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ။</p> <p>(၁) သစ္စာ ၄-ပါးကိုသိရန် ကျင့်စွမ်းနိုင်၍ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး ၃-ပါးလုံး ရိုးသား ဖြောင့်မတ်ကာ ပညာရှိများ၏ အဆုံးအမကို လိုက်နာနိုင်ပြီး ဇမ္ဗူရစ် ရွှေစင်ပမာ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး နူးညံ့သိမ်မွေ့သူ ဖြစ်ရပါလို၏။ မာန် မာနဟူသမျှ နှိမ်ချနိုင်ပြီး ပစ္စည်း ၄-ပါးတို့၌ ရရသမျှရောင့်ရဲနိုင်၍ ကောင်းဆိုး ၂-ဖြာ အစာမကျယ် မွေးမြူလွယ်ကာ အတိုအထွာ နဝကမ္မ အလုပ်ကိစ္စမများပဲ စားသောက် နေရေး နောင် အတွက် မတွေးပဲ တတောထွက်ဝင် တပင်ထွက်သွား အတောင်သာပါသော ငှက်များ ပမာ ပရိက္ခရာ ၈-ဖြာထက်မပိုပဲ ပေါ့ပါးစွာ အသက်မွေးနိုင်သူ ဖြစ်ရပါလို၏။</p> <p>(၂) ကောင်း ဆိုးအာရုံ ကြုံလင့်ကစား တရားနှလုံးသွင်းကာ အရှိန်မပျက်စေပဲ ငြိမ်သက်သောဣန္ဒြေရှိပြီး ကိစ္စအားလုံးပြီးအောင် ဆောင်ရွက်နိုင်သော ရင့်ကျက်သော ပညာရှင်ဖြစ်ကာ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး ၃-ပါးလုံး မခက်ထန် မကြမ်းကြုတ်ပဲ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ ဒါယကာ ဒါယိကာမတို့၌ မရောယှက်၊ မမက်မော၊ မတွယ်တာသူ ပညာရှိ များကဲ့ရဲ့မည့် မကောင်းမှုဟူသမျှကို အနည်းငယ်မျှ မပြုသူ စင်စစ် ကောင်းစွာ ဖြစ်ရ လိုပါ၏။</p> <p>စကြဝဠာအနန္တ သတ္တဝါမှန်သမျှ ချမ်းသာကြပါစေ။</p> qf30qtjkx1ggyz5xop29yjmu7bb75vl 21748 21747 2026-03-28T02:06:10Z Tejinda 173 21748 wikitext text/x-wiki {{header | title = အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း-ဒု | author = တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အရှင်ကောသလ္လ ပြည် | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း]] | previous2 = | next = [[ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <br>စာမျက်နှာ-351 <hr> <h3>၄-လကျော် ကြာသောပုစ္ဆာ</h3> <p>ယင်းပုဏ္ဏားကား ရဟန်းဂေါတမကား မေးသမျှမချွတ်ယွင်းအောင် ဖြေနိုင်သည် ဟုကြား၍ ချွတ်ယွင်းအောင် ပုစ္ဆာထုတ်မည်ကြံကာ အစားကောင်းစားပြီး တိုက်ခန်း တံခါးပိတ် ကြံနေသည်၊ အသံဆူညံသည်ဟု ကြံပြီး မြေအိမ်တွင်းဝင် ကြံပြန်သည်၊ ပုစ္ဆာထုတ်မရ၊ ၄-လ ကြာသွားသည်။</p> <p>၄-လလွန်မှ အစွန်း ၂-ဘက်ထွက်သော ပုစ္ဆာကို မြင်၍ ပြုအပ်၏ဟူသော ကိရိယဝါဒရှိသည်ဟု ရဟန်း ဂေါတမကဆိုလျှင် “အကုသိုလ်အားလုံး ပြုဖို့ ခွင့်ပြုတာပေါ့” ဟု နှိမ်မည်၊ မပြုအပ်ဟူသော အကိရိယဝါဒ ရှိသည်ဟုဆိုလျှင် “ကုသိုလ်ကို မပြုရဖူးပေါ့”ဟု နှိမ်မည်၊ မထွေးနိုင် မအန်နိုင်ဖြစ်သော ရဟန်းဂေါတမ ရှုံး၍ ငါအောင်မည်ဟုကြံကာ မြေအိမ်မှထွက်သည်။ “အဖော်ပါမှ ကောင်းမည်”ဟု ကြံကာ တစ်မြို့လုံး ဖိတ်ခေါ်ပြီး ဘုရားထံလာမေးသည်၊ ပြု မပြုဝါဒ ၂-ခုလုံးရှိကြောင်း ဖြေမှ မာနကျပြီး အဓိပ္ပာယ် ထပ်မေးလျှောက်သည်။</p> <p>၃၆။ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ - သေက္ခ၊ အသေက္ခ ပုဂ္ဂိုလ်တို့ ဖြစ်သည်၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး၌ လှူထိုက်သည်ဟု အနာထပိဏ်သူဌေး၏ အမေးကို ဘုရားရှင်ဖြေတော်မူသည်။ ထို့နောင် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ကိုယ် နှုတ် စိတ် ဖြောင့်မတ်ကုန်ရကား အလှူရှင်များ၏ ကောင်းမှုမျိုးစေ့ စိုက်ပျိုးရာ လယ်မြေကောင်းပမာဖြစ်ကာ အကျိုးများမြတ်သည်ဟုလည်း ထပ်ဆင့်မိန့်သည်။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး၌ သေက္ခ ၇-ယောက်၊ အသေက္ခ ရဟန္တာ တစ်ယောက်၊ ပေါင်း ၈-ယောက် ပါဝင်သည်၊ သီလရှိသော ပုထုဇဉ် ပုဂ္ဂိုလ်ကို သောတာပန်ဖြင့် ပေါင်းယူရမည်။</p> <p>၃၇။ ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးစဉ် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းတိုက် မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်၌ နေတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ရဟန်းတော်များကို ငါ့ရှင်ရဟန်းတို့ဟု ခေါ်တော်မူပြီး အဇ္ဈတ္တ သံယောဇဉ်ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်၊ ဗဟိဒ္ဓ သံယောဇဉ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို ဟောကြားသည်။</p> <p>အဇ္ဈတ္တ သံယောဇဉ်ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလကို စောင့်ရှောက်လျက်နေ၏၊ အကျင့်အာစာရ ကျက်စားရာ ဂေါစရနှင့်ပြည့်စုံကာ အဏုမြူမျှသော အပြစ်တို့၌သော်လည်း ဘေးဟုရှုလေ့ရှိလျက် သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ကောင်းစွာဆောက်တည်၍ ကျင့်၏။ ထိုရဟန်းစုတေလျှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-352 <hr> ကာမာဝစရနတ် ၆-ဘုံ တစ်ဘုံဘုံသို့ ရောက်သည်။ နတ်ပြည်မှစုတေလျှင် ဤလူ့ဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေ နေလာသောကြောင့် အောက်ဘုံပြန် အာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်မည်သည်၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>ဗဟိဒ္ဓသံယောဇဉ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဆိုသည်မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ထိုရဟန်းသည် သမာပတ် ၈-ပါးတို့တွင် တစ်ပါးပါးဖြစ်သော ကိလေသာတို့၏ ငြိမ်းအေးရာ ကိလေသာတို့မှ စိတ်၏လွတ်မြောက်ရာ စတုတ္ထဈာန် သမာပတ်သို့ ရောက်၍နေ၏၊ ထိုရဟန်းစုတေလျှင် သုဒ္ဓါဝါသ ဗြဟ္မာ ၅-ဘုံ တစ်ဘုံဘုံရောက်ရသည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ စုတေလျှင် ဤလူ့ဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေ မနေလာသောကြောင့် အနာဂါမီ ပုဂ္ဂိုလ်မည်သည်။ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>ဗဟိဒ္ဓသံယောဇဉ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်နောက်တစ်မျိုးမှာ - ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) ကောင်းစွာဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ထိုရဟန်းသည် ကာမတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ ကာမတဏှာ ကင်းချုပ်ဖို့ကျင့်သည်၊ ဘဝ ၃-ပါးတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ ဘဝတဏှာကင်းချုပ်ဖို့ ကျင့်သည်၊ ထိုရဟန်းစုတေလျှင် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ ၅-ဘုံ တစ်ဘုံဘုံသို့ ရောက်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ စုတေလျှင် ဤလူ့ဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေမနေ လာသောကြောင့် အနာဂါမီပုဂ္ဂိုလ် မည်သည်၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်းဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာဟောကြားသည်။</p> <p>ထိုအခါ တူမျှသောစိတ်ရှိသော နတ်များစွာတို့သည် ဘုရားရှင်ထံသွားရောက် ရှိခိုးပြီး “အရှင်သာရိပုတ္တရာ ပုဗ္ဗာရုံ၌ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးဟောကြားရာ ပရိသတ်များနှစ်သက် ကြပါသည်၊ သနားသဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ဘုရားရှင်ကြွတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်ဆိတ်ဆိတ်နေလျက် ဝန်ခံလိုက်ပြီး အားရှိသောယောက်ျား ကွေးသောလက်ဆန့်၊ ဆန့်သောလက် ကွေးသလို ဇေတဝန်မှ ကွယ်တော်မူခဲ့ပြီး ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ရှေ့မှောက် ထင်ရှားဖြစ်ကာ ခင်းထားသောနေရာ၌ ထိုင်တော်မူသည်။</p> <p>ရှိခိုးလာပြီးထိုင်နေသော အရှင်သာရိပုတ္တရာအား ဘုရားရှင်က “နတ်များ ငါဘုရားကို သင့်တရားပွဲ လာပင့်ကြသည်”ဟု မိန့်တော်မူပြီး - “သာရိပုတ္တရာ၊ ထိုနတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ပွတ်ဆောက်ဖျားရာ မျှနေရာ၌လည်း တကျိပ် ၂-ကျိပ် (လ) ၆-ကျိပ်တို့လည်း ဖြစ်ကုန်၍ တည်နေကုန်၏၊ အချင်းချင်းမထိပါးကြ၊ ထိုနတ် ဗြဟ္မာတို့သည်ထိုသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖန်ဆင်းနိုင်သော စိတ်ကို ထိုနတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ပွားများ အပ်သည်မဟုတ်။</p> <p>ထိုနတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ထိုစိတ်ကို ဤလူ့ ပြည် ဤသာသနာတော်၌သာ ပွားများအပ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ငြိမ်သက်သောဣန္ဒြေနှင့် စိတ်ရှိကုန်အံ့ဟု ကျင့်ရမည်၊ ငြိမ်သက်သောဣန္ဒြေနှင့် စိတ်ရှိသောသင်တို့အား ငြိမ်သက်သော ကိုယ်နှုတ် စိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-353 <hr> ကံ ၃-ခုသာဖြစ်လတ္တံ့၊ သီတင်းသုံးဖော်တို့အား ထိုကံ ၃-ခု ဟူသောပူဇော်ခြင်းဖြင့် ငါတို့ ပူဇော်ကုန်အံ့-ဟု ကျင့်ရမည်၊ သာသနာပ အယူရှိသော ပရိဗိုဇ်များ ဤတရားတော်ကို မနာကြားရသဖြင့် ပျက်စီးဆုံးရှုံးကုန်သည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ</h3> <p>ယောက္ခမ မိဂါရသူဌေး၏ အမိအရာ၌တည်၍ မိဂါရမာတာ၊ ဝိသာခါ၏ သားကြီးနာမည်လည်း (အဘိုးနှင့်နာမည်တူ) မိဂါရ ဖြစ်သည်၊ ထို့ကြောင့်လည်း မိဂါရမာတာဟု ဝိသာခါကိုခေါ်ကြသည်၊ ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်ကား တိုက်ခန်း ၁၀၀၀-ရှိသည်။</p> <p>ဤသုတ်ဟောချိန် အချို့သုတ်များကို ဆွမ်းမစားမီ၊ ဆွမ်းစားပြီး၊ ပုရိမ၊ မဇ္ဈိမ၊ ပစ္ဆိမယံများ တစ်ချိန်ချိန် ဟောသော်လည်း ဤသမစိတ္တပဋိပဒါသုတ်ကို ဆွမ်းစားပြီးနောက်ပိုင်း ညနေချမ်း၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာဟောသည်၊ ဤသုတ်ကား ရှေးကပင် ဘုရားရှင်ဟောပြီးဖြစ်ခဲ့သည်။</p> <h3>ပဌမဗောဓိဝါ ၂၀-ဘုရားရှင်အနေမမြဲ</h3> <p>ချမ်းသာရာမှာ သီတင်းသုံးသည်၊ ၁-ဝါ ဗာရာဏသီ ဣသိပတနတော၊ ဓမ္မစကြာဟော၍ ဗြဟ္မာ ၁၈-ကုဋေ ကျွတ်တမ်း ဝင်စေပြီး ဤတော၌ပင် ဝါကပ်သည်။ ၂-၃-၄ ဝါ ရာဇဂြိုဟ်၊ ဝေဠုဝန်၊ ၅-ဝါ ဝေသာလီ၊ မဟာဝုန် ကုဋာဂါရသာလာ၊ ၆-ဝါ မကုလတောင်၊ ၇-ဝါ တာဝတိံသာ နတ်ပြည်၊ ၈-ဝါ ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြို့ ပဲစင်းငုံတော၊ ၉-ဝါ ကောသမ္ဗီပြည်၊ ၁၀-ဝါ ပါလိလေယျကတောအုပ်၊ ၁၁-ဝါ နာဠပုဏ္ဏားရွာ ၁၂-ဝါ ဝေရဉ္ဇာပြည်၊ ၁၃-ဝါ စာလိယတောင်၊ ၁၄-ဝါ ဇေတဝန်၊ ၁၅-ဝါ ကပိလဝတ်ပြည်၊ ၁၆-ဝါ အာဠဝီပြည်၊ (အာဠဝက ဘီလူးကို ဆုံးမပြီး သတ္တဝါပေါင်း ၈-သောင်း ၄-ထောင် ကျွတ်စေပြီး ယင်း၌ ဝါဆို။) ၁၇-ဝါ ရာဇဂြိုဟ်၊ ၁၈၊ ၁၉-ဝါ စာလိယတောင်၊ ၂၀-ဝါ ရာဇဂြိုဟ်၌ ဝါဆိုတော်မူသည်။</p> <p>ထိုမှ နောက်ပိုင်း၌ကား အနာထပိဏ်နှင့် ဝိသာခါတို့၏ ဂုဏ်ကျေးဇူး ကြီးမားလှ၍ ဝါပအခြားနေရာ ကြွသော်လည်း ဝါတွင်း၌မူ ဇေတဝန်နှင့် ပုဗ္ဗာရုံ ၂-နေရာမှာသာ အမြဲ သီတင်းသုံးတော်မူသည်၊ ဇေတဝန်မှာ ညကျိန်းလျှင် နောက်နေ့ သံဃာများခြံရံကာ တောင်တံခါးမှ သာဝတ္ထိမြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင်ပြီး အရှေ့တံခါးမှ ထွက်၍ ပုဗ္ဗာရုံ၌ နေ့သီတင်း သုံးသည်၊ ပုဗ္ဗာရုံ ညကျိန်းလျှင်လည်း နောက်နေ့ အရှေ့တံခါးမှ သာဝတ္ထိမြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင် တောင်တံခါးမှထွက် ဇေတဝန်၌ နေ့သီတင်းသုံးသည်။</p> <p>ဤသုတ်ဟောမည့်နေ့ကား ဘုရားရှင် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဖြစ်သည်၊ မည်သည့်နေရာ၌မဆို ဗုဒ္ဓကိစ္စ ၅-ပါး ဘုရားပြုမြဲဖြစ်သည့် အားလျော်စွာ လောကကို ကြည့်တော်မူရာတွင် သာဝတ္ထိနှင့်တကွ တယူဇနာပတ်ဝန်းကျင် သတ္တဝါများစွာ ညနေချမ်း အချိန် ပုဗ္ဗာရုံ၌ သာရိပုတ္တရာ၏ တရားကို ကြားနာ၍ ကျွတ်တမ်းဝင်ကြမည်ကို မြင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-354 <hr> ဘုရားရှင်များအတွက် သာဝကစုံညီ အစည်းအဝေး ၃-ကြိမ်၊ အဂ္ဂသာဝကတို့အတွက် တစ်ကြိမ်ဖြစ်မည်ကို မြင်တော်မူသဖြင့် ဘုရားရှင်သည် တောင်တံခါးဖြင့် မြို့တွင်းဝင် ဆွမ်းခံပြီး တောင်တံခါးမှပင် ပြန်ထွက် တံခါးပြင်ပရပ်နေစဉ် ပရိသတ် ၄-မျိုး ဘုရားရှင်ကို ခြံရံနေကြသည်၊ ဘုရားရှင်က အရှင်သာရိပုတ္တရာအား သူ့ ပရိသတ်နှင့်အတူ ပုဗ္ဗာရုံစေလွှတ်၊ နောက် မဟာသာဝကတို့ကိုပါ စေလွှတ်ပြီး အရှင်အာနန္ဒာတစ်ပါးဖြင့်သာ ဘုရားရှင် ဇေတဝန်ကြွသည်၊ အရှင်အာနန္ဒာလည်း ဘုရားရှင်ကို ဝတ်ပြုပြီး ခွင့်ပန်ကာ ပုဗ္ဗာရုံသို့ ပင့်သွားရာ ဇေတဝန်၌ ဘုရားရှင်တစ်ဆူသာ ကျန်ရစ်သည်။</p> <p>ထိုနေ့၌ကား ပရိသတ် ၄-မျိုးလုံး အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ တရားကိုသာ နာလိုကြသဖြင့် ကောသလမင်း၊ အနာထပိဏ်၊ ဝိသာခါတို့လည်း ဆိုင်ရာအခြံအရံများနှင့်တကွ ပုဗ္ဗာရုံကိုပင် သွားကြသည်၊ ၅-သန်း ၇-သိန်းအမျိုးများနေရာ သာဝတ္ထိမြို့မှာ အိမ်စောင့် ကလေးငယ်များသာ ကျန်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ပုဗ္ဗာရုံကြွကာ အလုပ်အကျွေးဝတ်ပြုမှု ခံယူပြီး ဂန္ဓကုဋီ ဝင်ကာ ပိုင်းခြား၍ သမာပတ်ဝင်စားသည်၊ ထပြီးလျှင် အစီရဝတီမြစ်ကြွ ရေသုံးသပ်သည်၊ သံဃာများလည်း ရေသုံးသပ်ကြပြီး မထေရ်မြတ်ကို ခြံရံ နေကြစဉ် ကျောင်းတွင်း၌ တရားနေရာခင်းကြ၊ ပရိသတ်များ အသီးသီးနေရာယူကြသည်။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် သံဃာ ၅၀၀ ခြံရံပြီး ဓမ္မသဘင်ကြွလာ ပလ္လင်၌ ယပ်ကိုကိုင် အရှေ့ကို မျက်နှာမူကာထိုင်ပြီး ပရိသတ်ကို ကြည့်ရာ “ဤမျှများသောပရိသတ်၌ တရားနည်းလျှင် မလျော်”ဟုကြံကာ ပိဋက ၃-ပုံကို ဆင်ခြင်ရာတွင် ဤသံယောဇနပရိယာယ တရားဒေသနာကိုမြင်၍ ဟောကြားသည်။</p> <p>ငါ့ရှင်ရဟန်းတို့... ဘုရားရှင်ကား “ရဟန်းတို့”ဟုသာ ခေါ်သည်၊ ဘုရားရှင်နှင့် အခေါ်ကွဲအောင် ဘုရား၌ ရိုသေသောအားဖြင့် “ငါ့ရှင်ရဟန်းတို့”ဟု အရှင်မြတ် ခေါ်သည်။</p> <h3>ပြာသာဒ်စောင့်နတ် အကင်းပါးပုံ</h3> <p>“သောတာပန် ဖြစ်ရကား ဘုရားဖြစ်စေ၊ သာဝကဖြစ်စေ တရားဟောရန်အစချီလျှင်ပင် ပေါ်လွင်မည်၊ နက်နဲမည်၊ ဈာန်မှီမည်၊ ဝိပဿနာမှီမည်၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်မှီမည်”ဟု ဒေသနာကို သိသည်။</p> <p>ပြာသာဒ်စောင့်နတ်သည် ထိုနေ့၌လည်း အရှင်မြတ်တရားချီလျှင်ပင် ၆-မျက်နှာတို့ဖြင့် ဝိပဿနာဟောလိမ့်မည်၊ ကုဋေတသိန်း နတ်ဗြဟ္မာများ အရဟတ္တဖိုလ်ရ၍ သောတာပန်စသည် များစွာဖြစ်လိမ့်မည်၊ ဒေသနာနှင့်လျော်အောင် ကောင်းချီးပေးမည်ကြံပြီး နတ်တန်ခိုးဖြင့် အသံကြီးကျယ်အောင်ပြုကာ သာဓုခေါ်သည်၊ ယင်းနတ်သာဓု<br> <br>စာမျက်နှာ-355 <hr> ခေါ်ပြီး အာရံပြာသာဒ်စောင့်နတ်ပေါင်း ၁၀၀၀၊ ထို့နောင် ပုဗ္ဗာရုံမှာနေသော နတ်များအစထား၍ တစ်ဂါဝုဒ် တစ်ယူဇနာ စကြဝဠာတစ်ခုလုံး စကြဝဠာတစ်သောင်းလုံးရှိ နတ်များ သာဓုခေါ်ကြသည်။</p> <p>ထို့နောက် မြေ၌ တည်သောနဂါး၊ ကောင်းကင်၌ တည်သောနတ်များ၊ စတုမဟာရာဇ် စသည် နတ်ပြည် ၆-ထပ်နတ်များ၊ ဗြဟ္မာပြည်ရှိ (အသညသတ်နှင့် အရူပထား၍) ဗြဟ္မာများအားလုံး သာဓုခေါ်ကြသည်။</p> <p>ထို့နောင် ရဟန္တာများ ဗြဟ္မာများသည် အကနိဋ္ဌဘုံအထိ သာဓုသံမြေမှ တက်လာခြင်းကို ဆင်ခြင်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ တရားချီနေသည်ကိုသိ၍ ငါတို့လည်း မျက်မှောက် သက်သေဖြစ်သင့်သည်ဟုကြံပြီး ရောက်လာကြသည်၊ ထို့အတူ စကြဝဠာတစ်သောင်း လုံးမှ နတ်ဗြဟ္မာအားလုံး စုလာကြရာ ဤစကြဝဠာမှာ နေရာလပ်မရှိတော့ချေ၊ ပွတ်ဆောက်ဖျားတစ်နေရာမှာပင် သေးငယ်သော အတ္တဘောများ ဖန်ဆင်းပြီး နတ် ၆-ကျိပ် တည်ကြသည်။</p> <p>နတ်ဗြဟ္မာပရိသတ်အခြေအနေကို ဆင်ခြင်မိသော အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် (ဘုရားရှင်များမှာ အဓိဋ္ဌာန်ပြုဖွယ်မလို၊ ပရိသတ်အားလုံး ဘုရားဖူးနိုင် ဘုရားအသံတော် ကြားနိုင်သော်လည်း သာဝကများမှာ အဓိဋ္ဌာန်ကိစ္စပြုသင့်ရကား) သမာပတ်ဝင်စားပြီး ပရိသတ်အားလုံး မြင်စေ၊ အသံကြားစေဟု ဓိဋ္ဌာန်သည်၊ ဓိဋ္ဌာန်ချက်အတိုင်း အရှင်မြတ်အား ပရိသတ်အားလုံး ဖူးရ အသံကြားရသည်။</p> <h3>အဇ္ဈတ္တ ဗဟိဒ္ဓမည်ပုံ</h3> <p>ကာမဘုံ၌ သတ္တဝါများ စုတိ ပဋိသန္ဓေများ၍ ရူပ အရူပ ဘုံ၌ စုတိ ပဋိသန္ဓေနည်းသည်၊ စုတိ ပဋိသန္ဓေများရာ ကာမဘုံ၌သာ တွယ်တာတောင့်တမှုများ၍ ကာမဘုံသည် အဇ္ဈတ္တ၊ စုတိ ပဋိသန္ဓေနည်း၍ တွယ်တာမှုနည်းရာ ရူပ အရူပဘုံသည် ဗဟိဒ္ဓမည်သည်၊ (ကာမဘုံ၌ သတ္တဝါများသည် ကမ္ဘာ၏ ၄-ပုံ တစ်ပုံသာ နေရ၍ ၃-ပုံကား သတ္တဝါမရှိ) အချိန်တိုသော်လည်း စုတိ ပဋိသန္ဓေကား အကြိမ်များသည်၊ ထို့ကြောင့် တွယ်တာမှုများသည်၊ လူစသည်တို့ အသက်တို၍ ဗြဟ္မာများ အသက်ရှည်ပုံကို သတိပြု။)</p> <h3>နွားခြံနှင့် ဘုံသုံးပါးဥပမာ</h3> <p>နွားခြံ၌ သစ်ငုတ်ကား အဝိဇ္ဇာသစ်ငုတ်၊ နွားချည် ကြိုးကား သံယောဇဉ် ၁၀-ပါး၊ နွားတွေကား ဘုံ ၃-ပါး သတ္တဝါ၊ အတွင်းချည် ထားပေမယ့် အပြင်ထွက်အိပ်သော နွားကား ရူပ အရူပဘုံရောက် သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ ပုထုဇဉ်လည်းပါ၊ အပြင်ချည်ထားပေမယ့် ခြံတွင်းဝင်အိပ်သော နွားကား ကာမဘုံရှိ အနာဂါမ်၊ ခြံတွင်းအိပ်သော နွားကား ကာမာဝစရသောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အတွင်းလှည့်သွားသော နွားကား ကာမရဟန္တာ၊ အပြင်လွှတ်ထား အပြင်လှည့်သွားသော နွားကား ရူပ အရူပ ရဟန္တာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-356 </p><hr> <h3>ကြိုး ၅-မျိုးအထူး</h3> <p>သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသ ၃-ပါးတို့သည် မသွားအောင်တား၊ သွားနေလျှင် ပြန်ဆွဲသည်၊ ကာမစ္ဆန္ဒ၊ ဗျာပါဒ၊ ၂-ပါးတို့သည် ဈာန်ဖြင့် မခွာ မဂ်ဖြင့် မသတ်ရသေးလျှင် ရူပ အရူပဘုံ မရောက်စေနိုင်။<br> ၁-သီလရှိ၏၊ ၂-ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို စောင့်ရှောက်၏၊<br> ဤ ၂-ပါးအထူးမှာ ၁-ဖြင့် သီလ ၄-ပါးလုံး၊ ၂-ဖြင့် ယင်း ၄-ပါးမှ အကြီး သီလကို ပြသည်ဟု ဒီပကျောင်းနေ အရှင်သုမ္မထေရ် မိန့်သည်။</p> <p>သုမ္မထေရ်၏ တပည့် တိပိဋက စူဋနာဂထေရ်ကား ၂-ပုဒ်လုံး၌ ပါတိမောက္ခသံဝရ သီလကိုသာ ဆိုသည်၊ ကြွင်း ၃-ပါးကို သီလဟု ဆိုသော နေရာရှိသည်ဟု ခွင့်မပြုလိုရကား ဣန္ဒြိယသံဝရသည် တံခါး ၆-ပေါက် စောင့်ရုံသာ၊ အာဇီဝပါရိသုဒ္ဓိကား တရားသဖြင့် ပစ္စည်းဖြစ်ဖို့မျှသာ၊ ပစ္စယသန္နိဿိတလည်း ရသော ပစ္စည်း၌ အကျိုးကို ဆင်ခြင်သုံးစွဲရုံသာ ဖြစ်၍ မုချသီလမဟုတ်၊ ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလသာ မုချသီလ မည်သည်။</p> <p>ခေါင်းပြတ်ယောက်ျားသည် လက်ခြေနှင့် ကိုယ်ကို မစောင့်ရှောက် နိုင်တော့သလို ပါတိမောက္ခသံဝရ သီလပျက်လျှင် ကြွင်း ၃-ပါးကို မူလအတိုင်းဖြစ်အောင် မစောင့်ရှောက်နိုင်ရကား ၁-ဖြင့် ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလကို အကျဉ်းပြ၍ ၂-ဖြင့် ယင်း သီလကိုပင် အကျယ်ပြသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၆-မျက်နှာ ဝိပဿနာကျေးဇူး</h3> <p>လူ့ပြည်ပြန် ပထမအင်္ဂါဖြင့် သုက္ခဝိပဿကဓာတ် ကမ္မဋ္ဌာန်းရှုသူအတွက် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၂-ပါးစီ၊</p> <p>လူ့ပြည်မပြန် ဒုတိယအင်္ဂါဖြင့် သမာဓိလုပ်သူအတွက် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၃-ပါးစီ၊</p> <p>ကာမတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်တို့အတွက် ကာမဂုဏ် ၅-ပါး၌ ရာဂကင်းအောင် အထက်အနာဂါမိမဂ် ဝိပဿနာ၊</p> <p>ဘဝသုံးပါးတို့ကိုပင် ငြီးငွေ့ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အတွက် အထက်အရဟတ္တမဂ် ဝိပဿနာ၊</p> <p>ကာမတဏှာကုန်ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်တို့အတွက် ကာမဂုဏ် ၅-ပါး၌ ရာဂကင်းအောင် အထက်အနာဂါမိမဂ် ဝိပဿနာ၊</p> <p>ဘဝလောဘကုန်ဖို့ အင်္ဂါဖြင့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အတွက် အထက်အရဟတ္တမဂ် ဝိပဿနာကို ဟောကြားရကား တရားအဆုံး၌ ကုဋေတစ်သိန်း နတ်ဗြဟ္မာများ အရဟတ္တဖိုလ် ရကြ၍ သောတာပန်စသည် မပိုင်းခြားနိုင်ပေ၊ ဤပွဲကြီး အတူပင် မဟာသမယသုတ်၊ မင်္ဂလသုတ်၊ စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ် တရားပွဲများ၌လည်း ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-357 </p><hr> <h3>တူမျှသော စိတ်ရှိသော နတ်များ</h3> <p>အတ္တဘော သေးအောင် ဖန်ဆင်းမှု စိတ်ချင်း တူကြသည်၊ တနည်း - အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် သမာပတ်ကိုသာ ဟောရသေးသည်၊ ဘုရားပင့်ပြီး သမာပတ်အစွမ်း ဟောစေမည်ဟု စိတ်ချင်းတူကြသည်၊ တနည်း - ပရိယာယ်အားဖြင့် သမာပတ်ရော အစွမ်းပါ ဟောပြီးသော်လည်း ဤအစည်းအဝေးသို့ မကြွသော ဘုရားကို သွားပင့်မည်ဟု စိတ်ချင်းတူကြသည်၊ တနည်း - ဤဒေသနာကို သာဝကဟောဟု နောင်ခါ ရဟန်းမိန်းမ ယောက်ျား လူ နတ်များ အရေးမထားဖြစ်မည်၊ ဘုရားပင့်ပြီး ဘုရားဟောဖြစ်အောင် ပြုမှ အရေးထားမည်ဟု ယူဆမှု စိတ်ချင်း တူကြသည်၊ တနည်း - နတ်များအားလုံး သမာပတ်ရပုံနှင့် အာရုံရပုံ စိတ်ချင်းတူကြသည်။</p> <h3>သနားသဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ဘုရားရှင်ကြွတော်မူပါ၊</h3> <p>ဤနေရာ၌ အရှင်သာရိပုတ္တရာကို ဘုရားရှင်က သနားစောင့်ရှောက်ရန် မလို၊ ကြွင်းပရိသတ်များကိုသာ လိုသည်၊ မှန်၏။ ဒီဃနခပရိဗိုဇ်ကို ဝေဒနာကမ္မဋ္ဌာန်း ဘုရားဟောစဉ် ယပ်ခတ်ပေးသော ဦးရီးတော် သာရိပုတ္တရာသည် သူတစ်ပါးအတွက် ခူးပြီး ထမင်းစားရသလို ယပ်ခတ်ရင်း တရားနာရာ အရှင်မြတ်၏ သာဝကပါရမီဉာဏ် အထွတ်အထိပ် ရောက်သည်၊ ထိုအချိန်သာ သနားစောင့်ရှောက်ရန် လိုသည်။</p> <h3>ကြွလာရကြောင်း ဘုရားဘာ့ကြောင့်ပြန်မိန့်</h3> <p>သာရိပုတ္တရာတရားပွဲ ပရိသတ်များလွန်းသည်ကို ဘုရားရှင် သည်းမခံနိုင်၍ ငြူစူသဖြင့် ပရိသတ်ထအောင် ကြွလာသည် ဟု ပရိသတ် ၄-ပါးတွင် မိုက်မဲသူတစ်ဦးဦး အထင်မှားပြီး ငရဲလားမည် စိုးတော်မူရကား နတ်များလာပင့်၍ ကြွလာသည်ဟု ကြွရကြောင်း မိန့်သည်။</p> <h3>သမာပတ်စွမ်းအား ထူးခြားပုံ</h3> <p>အရှိန်အဝါနှင့်စပ်၍ အဆင့်မြင့်သော နတ်များ တကျိပ်စီ၊ ထို့ထက်နိမ့်လျှင် ၂-ကျိပ်စီ စသည်ဖြင့် စုတည်ကြသည်၊ သမာပတ်နှင့်စပ်၍ ထက်မြက်သူများ ၆-ကျိပ်စီ၊ ထိုထက်နိမ့်လျှင် ၅-ကျိပ်စီ စသည်ဖြင့် စုတည်ကြသည်၊ သင့်လက် ငါ့ပုတ်မိသည်၊ သင့်ခြေ ငါကန်မိသည်၊ ငါ့ကို သင်နင်းနေပြီဟု အချင်းချင်း မထိပါးကြပါ။</p> <p>ကဿပဘုရား သာသနာက အနာဂါမ် ဗြဟ္မာကြီးများရှိသော်လည်း ဘုရားရှင် အားလုံးတို့ သာသနာတူ၍ ဤသာသနာတော်၌သာ စိတ်ကို ပွားများအပ်သည်ဟု မိန့်သည်။</p> <p>၃၈။ မရဏမြို့ ဘဒ္ဒသာရိ မြစ်ကမ်းနား၌နေသော ရှင်မဟာကစ္စည်းထံ အာရာမဒဏ္ဍပုဏ္ဏား ရောက်လာပြီး “မင်းများ၊ ပုဏ္ဏားများ၊ သူကြွယ်များ အချင်းချင်းဘာ့ကြောင့် ငြင်းခုံပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ အရှင်မြတ်က “ကာမရာဂသည် သက်ဝင် နှောင်အပ်သည်ဖြစ်၍ ကာမရာဂ၌နစ်ကာ ကာမရာဂသည် ဖမ်းမျိုအပ်သောကြောင့်</p> <p>စာမျက်နှာ-358 <hr> ဟု မိန့်သည်။ ရဟန်းများအချင်းချင်း ငြင်းခုံကြောင်းကိုကား ဒိဋ္ဌိရာဂ ဖမ်းမျိုအပ်သောကြောင့်ဟု ဖြေလိုက်သည်။</p> <p>ဤရာဂ ၂-ပါး ဖမ်းမျိုထားခြင်းကို လွန်မြောက်သူ လောက၌ရှိသည်၊ ထိုသူကား အရှေ့တိုင်း သာဝတ္ထိမြို့၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူသော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ ဂုဏ်တော် သခင် ဘုရားရှင်ပါတည်းဟု အမေးအရ အရှင်မြတ်ဖြေလတ်သော် ပုဏ္ဏားသည် နေရာမှ ထ၊ လက်ဝဲပခုံး၌ အပေါ်ရုံတင် လက်ယာဒူးထောက်၍ ဘုရားရှင်ရှိရာအရပ်ကို လက်အုပ်ချီပြီး “ဤရာဂ ၂-ပါး ဖမ်းမျိုထားခြင်းကို လွန်မြောက်သော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ ဂုဏ်ကိုးဝ သခင် ဘုရားရှင်အား ရှိခိုးပါ၏၊ နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ” စသည် ၃-ကြိမ် ဥဒါန်းကျူးကာ သရဏဂုံပါ တည်သွားသည်။</p> <h3>၃-ကြိမ် ဥဒါန်းကျူး</h3> <p>အတွင်းထားမရဘဲ ပီတိကြောင့် အပြင်ထွက်လာသော စကားသည် ဥဒါန်းမည်သည်၊ ဆီအိုးမှဆီ ရေကန်မှ ရေလျှံလာသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>၃၉။ မဓုရာပြည် ဂုန္ဓာ(ပိတ်ချင်း) တော၌နေသော အရှင်မဟာကစ္စည်းထံ ကန္ဒရာယနပုဏ္ဏား ရောက်လာပြီး “အိုမင်းရင့်ရော်ကုန်သော ပုဏ္ဏားများကို အရှင်ကစ္စည်းသည် ရှိမခိုး၊ မကြိုဆို၊ နေရာမပေးဟု ကြားဖူးသောစကား မှန်နေပါသည်၊ ကျွန်ုပ် လက်တွေ့ပါပဲ၊ ထိုကိစ္စ မသင့်လွန်းပါ” လျှောက်ရာ အရှင်မြတ်က ဘုရားရှင်ဟောကြားသော လူကြီး လူငယ် အဆင့်အတန်း ၂-မျိုးကို မိန့်လိုက်သည်။</p> <h3>ဒဟရဘူမိ လူငယ်အဆင့်အတန်းဟူသည်</h3> <p>အသက် ၈၀၊ ၉၀ တစ်ရာပင်ဖြစ်စေကာမူ ကာမဂုဏ်ခံစားသူ ကာမဂုဏ်အိမ်၌ အုပ်စိုးနေသူ ကာမဂုဏ် အပူမိသူ ကာမဝိတက် အကိုက်ခံရသူ ကာမဂုဏ်ရဖို့လုပ်နေသူ အဆင့်အတန်းမျိုးဖြစ်သည်။</p> <h3>ဝုဍ္ဎဘူမိ လူကြီးအဆင့်အတန်းဟူသည်</h3> <p>ပထမအရွယ် သူငယ်ပင်ဖြစ်စေကာမူ ကာမဂုဏ်မခံစား၊ ကာမဂုဏ်အိမ်၌ အုပ်စိုးမနေ၊ ကာမဂုဏ်အပူမမိ၊ ကာမဝိတက်အကိုက်မခံရ၊ ကာမဂုဏ်ရဖို့ မလုပ်သော အဆင့်အတန်းမျိုးဖြစ်သည်ဟု မိန့်ကြားရာ ပုဏ္ဏားသည် နေရာမှထ လက်ဝဲပခုံး၌ အပေါ်ရုံတင်လျက် အရှင်တို့က ကြီးကြပါသည်၊ လူကြီး အဆင့်အတန်း၌ တည်ကြပါသည်ဟု လျှောက်ထား၊ ရဟန်းငယ် ၁၀၀-တို့၏ ခြေတို့ကို ဦးတိုက်ရှိခိုးကာ သရဏဂုံ တည်သွားသည်။</p> <p>၄၀။ ခိုးသူများအားကြီး၍ မင်းများအင်အားနည်းလျှင် မြို့တွင်း မြို့ပြင် မင်းဝင်ထွက်ဖို့ တိုင်းစွန်ဇနပုဒ်များသို့ မင်းလှည့်လည်ဖို့ မလွယ်၊ မြို့တွင်းမြို့ပြင် ပုဏ္ဏားသူကြွယ်များ ဝင်ထွက်ဖို့ ပြင်ပအလုပ်လုပ်ဖို့ မလွယ်၊ ဤအတူသာလျှင် ရဟန်းယုတ်များ အားကြီး၍ သီလချစ်သော ရဟန်းကောင်းများ အားနည်းလျှင် သံဃာအလယ်၌ ရဟန်း</p> <p>စာမျက်နှာ-359 <hr> ကောင်းများ ငြိမ်နေကြရသည်၊ တောခေါင်း တောင်များသို့လည်း သွားနေကြသည်၊ ထိုအဖြစ်ကား လူများစီးပွားချမ်းသာမဲ့ အကျိုးမဲ့ဖို့ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်သည်။</p> <p>မင်းများအားကြီး၍ ခိုးသူများအားနည်းလျှင် အပြန်အားဖြင့် ကျေးဇူးများသလို သီလချစ်သော ရဟန်းကောင်းများ အားကြီး၍ ရဟန်းယုတ်များ အားနည်းလျှင်လည်း အပြန်အားဖြင့် ကျေးဇူးများသည်ဟုမိန့်။</p> <p>၄၁။ လူ၏သော်လည်းကောင်း၊ ရဟန်း၏ သော်လည်းကောင်း ၂-ဦးသားတို့၏ အကျင့်မှားကို ငါမချီးမွမ်း၊ အကျင့်မှားကြောင့် ဝိပဿနာနှင့်တကွသော မဂ်ကုသိုလ် မပြည့်စုံစေနိုင်၊ အကျင့်မှန်ကိုသာ ငါချီးမွမ်းသည်၊ အကျင့်မှန်ကြောင့် ဝိပဿနာနှင့် တကွသော မဂ်ကုသိုလ်ကို ပြည့်စုံစေနိုင်သည်ဟုမိန့်။</p> <p>၄၂။ မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်ကုန်သော သဒ္ဒါအားလျော်စွာ ရအပ်ကုန်သော သုတ္တန်တို့ဖြင့် (မှန်ကန်သော သုတ္တန်တို့၏) ပါဠိ အနက်ကို တားမြစ်ကြသော ရဟန်းများသည် နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ ကျင့်သည်မည်ကုန်သည်၊ မကောင်းမှု များစွာကိုလည်း ဖြစ်စေကြလျက် သာသနာတော်ကိုလည်း ကွယ်စေသည် မည်ကုန်သည်၊ (သုတ္တန်မှားကို သာဓက တင်ပြသည်)။</p> <p>ကောင်းစွာသင်ယူအပ်ကုန်သော သဒ္ဒါအားလျော်စွာ ရအပ်ကုန်သော သုတ္တန်တို့ဖြင့် ပါဠိအနက်ကို လျော်စေကြသော ရဟန်းများသည် နတ်လူတို့ စီးပွားကျင့်ရာ ရောက်၊ ကောင်းမှုများကိုပွားစေ သာသနာတော်ကိုလည်း တည်စေသည် မည်ကုန်သည်ဟုမိန့်။</p> <h3>၅။ ပရိသဝဂ်</h3> <p>၄၃။ တိမ် နက် ၂-မျိုး ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် နက်သောပရိသတ် မြတ်သည်။ တိမ်သောပရိသတ် ဟူသည် ဤသာသနာတော်၌ တုန်လှုပ် ပျံ့လွင့်မာန် ရှိကြ၍ လျှပ်ပေါ်ကြ နှုတ်ကြမ်းကြသော အကျိုးမဲ့စကား ပြောလေ့ ရှိကြ၍ သတိပညာကင်းကြ မတည်ကြည်ဘဲ စိတ်မငြိမ်ကြ ဣန္ဒြေပေါ်လွင်သော ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။ နက်သောပရိသတ်ကို အပြန်အားဖြင့် မိန့်။</p> <p>၄၄။ မညီညွတ် ညီညွတ်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် ညီညွတ်သောပရိသတ် မြတ်သည်။ မညီညွတ်သော “ဝဂ္ဂ” ပရိသတ်ဟူသည် ဤသာသနာတော်၌ ရန်ဖြစ် ငြင်းခုံ ဆန့်ကျင်ဘက်ဆိုကြသည်ဖြစ်၍ အချင်းချင်း နှုတ်လှံထိုးနေကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-360 <hr> ညီညွတ်သော သမဂ္ဂ ပရိသတ်ဟူသည် - ညီညွတ်ဝမ်းမြောက်ကြ ဆန့်ကျင်ဘက် မဆိုကြဘဲ နို့နှင့် ရေကဲ့သို့ဖြစ်ကာ ချစ်သောမျက်စိတို့ဖြင့် ကြည့်နေကြသောရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၄၅။ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိမရှိဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော ပရိသတ်မြတ် သည်၊ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်မရှိသော ပရိသတ်ဟူသည် သီတင်းကြီးရဟန်းများသည်ပစ္စည်းပရိက္ခရာ များအောင်ကျင့်၍ သာသနာတော်ကို ပေါ့ပေါ့တန်တန်ယူကြပြီး နီဝရဏတိုးပွားရေး ဦးစားပေးကာ နိဗ္ဗာန်ရရေး ဘေးဖယ်ထားကြသည်၊ မရရောက်သေး မျက်မှောက်မပြု ရသေးသောတရားကို ရရောက်မျက်မှောက်ပြုဖို့ရာ အားမထုတ်ကြ၊ ယင်းတို့၏ တပည့် များလည်း ဆရာသီတင်းကြီးများ အပြုအမူကို အတုယူဆောင်ရွက်ကြသည်၊ ဤရဟန်း များပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသောပရိသတ်ဟူသည် - အပြန်အားဖြင့် ဆရာကောင်း တပည့်ကောင်း ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၄၆။ ပုထုဇဉ်အရိယာဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် အရိယာပရိသတ် မြတ်သည်။ ပုထုဇဉ်ပရိသတ်ဟူသည် - ဤကားဆင်းရဲ၊ ဤကားဆင်းရဲဖြစ်ခြင်းအကြောင်း၊ ဤကား ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်၊ ဤကား နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်ဟု အမှန်မသိ သော ရဟန်းများပါဝင်သောပရိသတ်တည်း။ အရိယာပရိသတ်ကား အမှန်သိသည်။</p> <p>၄၇။ သိမ်ဖျင်းရှုပ်ထွေး နှင့် ကြည်လင်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် သန့်ရှင်းကြည် လင်သော ပရိသတ်မြတ်သည်။ သိမ်ဖျင်းရှုပ်ထွေးသောပရိသတ် ဟူသည် ချစ်သဖြင့်၊ မုန်း သဖြင့်၊ မသိသဖြင့်၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သောအဂတိသို့ လားကုန်သော (အဂတိ ၄-ပါး လိုက်စားကုန်သော) ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။ သန့်ရှင်းကြည် လင်သောပရိသတ်ကား အဂတိ ၄-ပါးကင်းစင်သည်။ (ပစ္စည်းဝေဖန်ရာ တရားဆုံးဖြတ် ရာများ၌ အဂတိ ၄-ပါး လိုက်စားတတ်ကြသည်။)</p> <p>၄၈။ ဆုံးမခက်၍ မေးပြီးမှဆုံးမအပ်သောပရိသတ် — မေးပြီးဆုံးမအပ်၍ အဆုံးအမ မခက်သော ပရိသတ်ဟု ၂-မျိုးတွင် ဒုတိယပရိသတ်မြတ်သည်။</p> <p>ဆုံးမခက်၍မေးပြီးမှမဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်ဟူသည်... ဘုရားဟောဖြစ်၍ နက်နဲကုန် သော သုတ်များကို ဟောကြားလျှင် ကောင်းစွာမယူကြ၊ နားမစိုက်ကြ၊ သိရန် စိတ် မဝင်စားကြဘဲနာယူသင်ကြားသင့်သည်ဟုလည်း မထင်ကြ၊ ကဗျာဆရာများသီကုံးအပ်၍ ဆန်းကြယ်သောအက္ခရာ သဒ္ဒါရှိကုန်သော သာသနာပပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ တပည့်များ ဟော ကြားအပ်ကုန်သော သုတ်များကို သင်ကြားပြီး အချင်းချင်း မမေးမြန်းကြ၊ မေးမြန်းဖို့ ရာလည်း ပညာရှင်များထံ မသွားကြ၊ ဉာဏ်မ ပွင့်အောင် မပေါ်လျှင် ပေါ်လွင်အောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-361 <hr> လည်း မပြုကြ၊ ယုံမှားဖွယ်ရာများ၌ ယုံမှားမဖျောက်ကြသော ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>မေးပြီးဆုံးမအပ်၍ အဆုံးအမ မခက်သောပရိသတ်ဟူသည် - ကဗျာများ၊ သာသနာပ သုတ်များကို ဟောကြားလျှင် မနာယူ မမှတ်သား စိတ်လည်းမဝင်စားဘဲ မလေးစားကြ၊ နက်နဲကုန်သော ဘုရားဟောသုတ်များကို ဟောကြားလျှင်သာ နာယူမှတ်သား စိတ်ဝင်စား၍ လေးစားကြသည်၊ အချင်းချင်းလည်း မေးမြန်း၊ မေးမြန်းဖို့ရာလည်း သွားကြ၊ ဉာဏ်ပွင့်ပေါ်လွင်အောင်လည်းပြုကြ၊ ယုံမှားဖွယ်ရာများ၌ ယုံမှားကိုလည်း ဖျောက်ကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၄၉။ ပစ္စည်း အာမိသကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုသော ပရိသတ်၊ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြု၍ ပစ္စည်းအာမိသကို အလေးမပြုသော ပရိသတ်ဟု ၂-မျိုးတွင် ဒုတိယ ပရိသတ်မြတ်သည်။</p> <h3>(စာသားအကျဉ်းဆိုမည်။)</h3> <p>ပစ္စည်းသာတဲ့ တရားပင်သောပရိသတ်ဟူသည် - လူဝတ်ကြောင်တို့ရှေ့၌ အချင်းချင်း၏ ဂုဏ်ကို “ဤရဟန်းကား ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်၊ ပညာဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်ပဲ” စသည်ဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ် ၇-မျိုးပြောကြသည်။ (ပုဂ္ဂိုလ် ၇-မျိုး အဓိပ္ပာယ် အဋ္ဌကထာနှင့် ဘာသာပြန်၌ ကြည့်။) “ဤရဟန်းကား သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဤရဟန်းကား သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏” ဟုပြောကြသည်၊ ထို့ကြောင့် လာဘ်ပေါများကာ တွယ်တာမက်မော တဏှာဇောဖိစီးကြပြီး အပြစ်မတင် ဉာဏ်မြင်ကင်းမဲ့စွာ သုံးဆောင်ကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>တရားသာတဲ့ ပစ္စည်းပင်သောပရိသတ်ဟူသည် - လူဝတ်ကြောင်တို့၏ရှေ့၌ အချင်းချင်း၏ဂုဏ်ကို မပြောကြသောကြောင့် လာဘ်ပေါများသော်လည်း မတွယ်တာဘဲ တဏှာဇောစင် အပြစ်ထင်ကာ ပညာဖြင့် သုံးဆောင်ကြသော ရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>၅၀။ တရားနှင့်မညီ ကောက်ကျစ်၊ တရားနှင့်အညီ ဖြောင့်မတ်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုး တွင် ဒုတိယပရိသတ်မြတ်သည်။</p> <p>တရားနှင့်မညီ ကောက်ကျစ်သောပရိသတ်ဟူသည် - မတရားမှုများသာဖြစ်ကြ၊ ထွန်းပကြ၍ တရားမှုများ မဖြစ်ကြ၊ မထွန်းပကြ၊ ဝိနည်း မညီမှုများသာ ဖြစ်ကြ၊ ထွန်းပ၍ ဝိနည်းညီညွတ်မှုများမဖြစ်ကြ၊ မထွန်းပကြ၊ ထိုရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-362 <hr> တရားနှင့်အညီဖြောင့်မတ်သော ပရိသတ်ဟူသည် - တရားမှုနည်းနှင့်ညီညွတ်မှုများသာဖြစ်ကြ၊ ထွန်းပကြ၍ မတရားမှု ဝိနည်းနှင့်မညီမှုများမဖြစ်ကြ၊ မထွန်းပကြ၊ ထိုရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။<br> ၅၁။ တရားနှင့် ယှဉ်၊ မယှဉ်ဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် တရားနှင့်ယှဉ်သော ပရိသတ် မြတ်သည်။</p> <p>၅၂။ မတရားဆိုလေ့ရှိ၊ တရားဆိုလေ့ရှိဟု ပရိသတ် ၂-မျိုးတွင် တရားဆိုလေ့ရှိသောပရိသတ် မြတ်သည်။</p> <p>မတရားဆိုလေ့ရှိသော အဓမ္မဝါဒီပရိသတ်ဟူသည် - တရားနှင့် လျော်၊ မလျော် အဓိကရုဏ်း (မှုခင်း) မှန်သမျှကို ယူကြပြီး အချင်းချင်းနားလည်အောင် မပြောကြား၊ ပြောကြားဖို့လည်း မစည်းဝေး၊ ကျေအေးအောင်မပြု၊ ကျေအေးအောင်ပြုဖို့လည်း မစည်းဝေး၊ နားလည်အောင် ပြောကြားနိုင်စွမ်း မရှိကြ၊ ကျေအေးအောင် ပြုနိုင်စွမ်း မရှိကြ၊ မှုခင်းကိုစွန့်လွှတ်အောင် မတိုင်ပင်နိုင်ကြဘဲ ထိုမှုခင်းကိုပင်လျှင် အစွမ်းကုန် အမှားယူဆကာ စွဲစွဲလမ်းလမ်း “ငါ့အယူသာမှန် ကျန်သမျှ အမှား” ဟု ပြောဆိုကြသောရဟန်းများ ပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>တရားဆိုလေ့ရှိသော ဓမ္မဝါဒီပရိသတ်ဟူသည် - တရားနှင့် လျော်၊ မလျော် မှုခင်းဟူသမျှကို ယူကြပြီး အချင်းချင်းနားလည်အောင် ပြောကြား၊ ပြောကြားဖို့လည်း စည်းဝေး၊ ကျေအေးအောင်ပြု၊ ပြုဖို့လည်း စည်းဝေးကြသည်၊ နားလည်အောင် ပြောကြားနိုင်စွမ်းရှိကြ၊ ကျေအေးအောင်ပြုနိုင်စွမ်းရှိကြ၊ မှုခင်းကိုစွန့်လွှတ်အောင် တိုင်ပင်ကြလျက် ထိုမှုခင်းကိုပင်လျှင် အစွမ်းကုန်အမှားယူဆကာ စွဲစွဲလမ်းလမ်း “ငါ့အယူသာမှန် ကျန်သမျှ အမှား” ဟု မပြောဆိုကြသော ရဟန်းများပါဝင်သော ပရိသတ်တည်း။</p> <h3>၂-ဒုတိယသုတ် ၅၀ (၆) ၁။ ပုဂ္ဂလဝဂ်</h3> <p>၁။ လောက၌ ဖြစ်ပေါ်လာလျှင် လူများ စီးပွားရှိဖို့၊ ချမ်းသာဖို့၊ အကျိုးများဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားရှိဖို့၊ ချမ်းသာဖို့သာ ဖြစ်ပေါ်လာသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ဘုရားရှင်နှင့် စကြဝတေးမင်းတို့တည်း။ (စကြာမင်းပါ၍ လောကကို သနားမှုပြုဖို့ မပါ၊ စကြာမင်းပေါ်လျှင် စည်းစိမ် ၂-မျိုး၊ ဘုရားပွင့်လျှင် လူနတ် နိဗ္ဗာန် ၃-မျိုး ရသည်။)</p> <p>၂။ လောက၌ ဖြစ်ပေါ်လာလျှင် အံ့လောက်သော လူ ၂-မျိုး။<br> ၃။ ကွယ်လွန်၍ လူများပူပန်ရသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး။<br> <br>စာမျက်နှာ-363 <hr> ၄။ စေတီထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးတို့မှာလည်း ဘုရားရှင်နှင့် စကြဝတေးမင်းတို့တည်း။</p> <p>၅။ သစ္စာသိမြင် ဘုရားရှင် ၂-ဆူတို့မှာ အရဟံဂုဏ်ရှင် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဘုရားနှင့် သစ္စာ ၄-အင်ကို သီးခြားသိမြင်သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါဘုရားတို့တည်း။</p> <p>၆။ မိုးကြိုးပစ်သော်လည်း မထိတ်လန့်သူ ၃-မျိုးမှာ ရဟန္တာနှင့် ဆင်အာဇာနည်၊ ရဟန္တာနှင့် မြင်းအာဇာနည်၊ ရဟန္တာနှင့် ခြင်္သေ့မင်းတို့တည်း။ (ရဟန္တာမှာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိပယ်ပြီးဖြစ်၍ မကြောက်သလို ဆင်အာဇာနည် စသည်တို့မှာလည်း သက္ကာယဒိဋ္ဌိအားကြီး၍ မကြောက်ကြပါ။)</p> <p>၉။ ကိန္နရာများ လူ့စကားမပြောရာ၌ မြော်မြင်သော အကျိုးထူး ၂-မျိုးမှာ မုသားမဆိုမိကြရန်၊ မဟုတ်မတရား သူတစ်ပါးကို မစွပ်စွဲမိကြစေရန်တို့တည်း။</p> <p>ဓမ္မာသောကမင်းထံရောက် ကိန္နရာသည် စကားမပြောသဖြင့် ပြောအောင် ရည်ရွယ်ကာ ပြာသာဒ်အောက်ချပြီး ငုတ် ၂-ခုပေါ် ထမင်းအိုးတည်ပြသည်၊ တည်မရသည်ကို ကိန္နရာမြင်၍ “ငုတ်တစ်ခု ထပ်ထောင်သင့်သည် မဟုတ်လော” ဟု ဤမျှသာ ပြောသည်။</p> <p>ကိန္နရာ ၂-ကောင်ရလာ၍ စကားပြောစေရန် ဈေးခေါ်သွားရာ သရက်သီးမှည့်နှင့် ငါးကိုမြင်သော ကိန္နရာက “ကြီးစွာသောအဆိပ်ကိုခဲကြသောလူများ အဘယ်မှာ ပွေး၊ ညှင်း၊ တင်းတိပ်နာမရဘဲ ရှိပါအံ့နည်း” ဟုဆို၍ သီးသီးနှင့် မန်ကျည်းသီးကိုမြင်သော ကိန္နရာကလည်း “သီးသီးနှင့် မန်ကျည်းသီးကိုမှီ၍ လူများ အဘယ်မှာ နူနာမစွဲ ရှိပါအံ့နည်း” ဟု ဆိုသည်။</p> <p>၁၀။ သေသည့်အထိ မာတုဂါမများ မရောင့်ရဲ မငြီးငွေ့သော တရား ၂-မျိုး မှာ မေထုန်မှီဝဲခြင်း၊ သားဖွားခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>ဘုရားမိန့်တော်မူသော နေခြင်း ၂-မျိုး</h3> <p>၁၁။ သူယုတ်တို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူယုတ်များနေထိုင်ပုံမှာ - သီတင်းကြီး ရဟန်းကား ဤသို့ကြံ၏၊ “ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကိုမျှ ငါ့ကို ဆုံးမစကား မဆိုပါစေလင့်၊ ငါကလည်း ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကိုမျှ မဆိုအံ့၊ ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းဖြစ်ဖြစ် ငါ့ကိုဆိုလျှင် စီးပွားကို အလိုရှိ၍သာ ဆိုပေမည်၊ သင့်စကား ငါမလိုက်နာနိုင်ဟု ဆိုမည်၊ စကားမပြောဘဲ ညှဉ်းဆဲမည်၊ အမှန်သိသော်လည်း သူ့စကား လိုက်နာလိမ့်မည်မဟုတ်” ဟု ကြံသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-364 <hr> သီတင်းကြီးရဟန်းအား နည်းတူ လတ် ငယ် ရဟန်းအားလည်း ဤသို့ပင်ကြံသည်၊ ဤကား သူယုတ်တို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူယုတ်များ နေထိုင်ပုံတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူတော်ကောင်းများနေထိုင်ပုံမှာ - သီတင်းကြီးရဟန်းအား ဤသို့ကြံ၏၊ “ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကဖြစ်ဖြစ် ငါ့ကို ဆုံးမပါစေ၊ ငါကလည်း ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းကိုဖြစ်ဖြစ် ဆိုမည်၊ ကြီး လတ် ငယ် ဘယ်ရဟန်းဖြစ်ဖြစ် ငါ့ကိုဆိုလျှင် စီးပွားကိုလို၍သာ ဆိုပေမည်၊ သာဓုခေါ်မည်၊ စကားမပြောဘဲ ညှဉ်းဆဲမည်မဟုတ်ပါ၊ အမှန်သိလျှင် သူ့စကား လိုက်နာရမည်” ဟု ကြံသည်။</p> <p>သီတင်းကြီးရဟန်းအား နည်းတူ လတ် ငယ် ရဟန်းအားလည်း ဤသို့ပင်ကြံသည်၊ ဤကား သူတော်ကောင်းတို့၏ အတူနေခြင်းနှင့် သူတော်ကောင်းများနေထိုင်ပုံတည်း။</p> <p>၁၂။ ငြိမ်း၊ မငြိမ်း မှုခင်း ၂-မျိုးမှာ - အဓိကရုဏ်း (မှုခင်း) ၌ ၂-ဦး ၂-ဘက်လုံး ပြန်လှန်ဆဲဆိုခြင်း၊ အယူကိုမှီ၍ဖြစ်သော အပြိုင်ပြုခြင်း၊ စိတ်ထိခိုက်ကာ မကျေနပ် မနှစ်မြို့ခြင်းများကြောင့် မိမိနှင့် မိမိပရိသတ် စိတ်မပြေဖြစ်နေလျှင် (အတွင်းမီး မငြိမ်းသေးလျှင်) မှုခင်းကြာဖို့ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်း ပြုမူဖြစ်ကာ ရဟန်းများ အနေဆင်းရဲမည်ဟူသော အပြစ်ကား ပုံသေဖြစ်သည်။</p> <p>အတွင်းမီးငြိမ်းမှ မှုခင်းပြတ်၍ နှုတ်ကြမ်း ကိုယ်ကြမ်း မဖြစ်တော့ဘဲ ရဟန်းတော်များ ချမ်းသာစွာနေရမည့်အကျိုး ပုံသေဖြစ်ကြောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>(၇) ၂-သုခဝဂ်</h3> <p>၁။ ၂-မျိုးစီသော ချမ်းသာတို့မှာ -<br> ကာမဂုဏ်ပြည့်စုံမှုကြောင့် ရသောချမ်းသာ - ဂီဟိသုခ၊ ရဟန်းပြုခြင်းကြောင့် ရသောချမ်းသာ - ပဗ္ဗဇိတသုခ တို့တည်း။ ပဗ္ဗဇိတချမ်းသာမြတ်သည်။</p> <p>ကာမဂုဏ်ကြောင့်ဖြစ်သောချမ်းသာ - ကာမသုခ၊ ကာမဂုဏ်မှ ထွက်မြောက်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သောချမ်းသာ - နေက္ခမ္မသုခ တို့တည်း။ နေက္ခမ္မသုခမြတ်သည်။</p> <p>လောက၌အကျုံးဝင်သောချမ်းသာ - ဥပဓိသုခ၊ လောကုတ္တရာ၌ အကျုံးဝင်သောချမ်းသာ - နိရူပဓိသုခ တို့တည်း။ နိရူပဓိသုခမြတ်သည်။</p> <p>အာသဝေါတို့၏အကြောင်းဖြစ်သော ချမ်းသာ - သာသဝသုခ၊ အကြောင်းမဟုတ်သောချမ်းသာ - အနာသဝသုခ တို့တည်း။ အနာသဝသုခမြတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-365 <hr> ကိလေသာ၏အာရုံဖြစ်၍ ဝဋ်သုံးပါးရောက်ကြောင်းချမ်းသာ - သာမိသသုခ၊ ကိလေသာ၏ အာရုံမဟုတ် နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း ချမ်းသာ - နိရာမိသသုခ တို့တည်း။ နိရာမိသသုခမြတ်သည်။</p> <p>အရိယာတို့၏ ချမ်းသာ - အရိယသုခ၊ ပုထုဇဉ်တို့၏ချမ်းသာ - အနရိယသုခ တို့တည်း။ အရိယသုခမြတ်သည်။</p> <p>ကိုယ်၌ဖြစ်သောချမ်းသာ - ကာယိကသုခ၊ စိတ်၌ဖြစ်သောချမ်းသာ - စေတသိကသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယသုခမြတ်သည်။</p> <p>ပီတိပါသောချမ်းသာ - သပ္ပီတိကသုခ၊ ပီတိကင်းသော ချမ်းသာ - နိပ္ပီတိကသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>သာယာအပ်သော ဈာန် ၃-ပါး ချမ်းသာ - သာတသုခ၊ လျစ်လျူရှုအပ်သော စတုတ္ထဈာန်ချမ်းသာ - ဥပေက္ခာသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>ဥပစာရအပ္ပနာသမာဓိကို မှီသောချမ်းသာ - သမာဓိသုခ၊ သမာဓိကင်းသော ချမ်းသာ - အသမာဓိသုခ တို့တည်း။ သမာဓိသုခမြတ်သည်။</p> <p>ပီတိပါသောဈာန်အာရုံရှိသော ချမ်းသာ - သပ္ပီတိကာရမ္မဏသုခ၊ ပီတိကင်းသော ဈာန်အာရုံရှိသောချမ်းသာ - နိပ္ပီတိကာရမ္မဏသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>သာယာအပ်သော ဈာန်အာရုံရှိသော ချမ်းသာ - သာတာရမ္မဏသုခ၊ လျစ်လျူရှုအပ်သော ဈာန်အာရုံရှိသောချမ်းသာ - ဥပေက္ခာရမ္မဏသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <p>ရူပဈာန်အာရုံရှိသောချမ်းသာ - ရူပါရမ္မဏသုခ၊ အရူပဈာန်အာရုံရှိသော ချမ်းသာ - အရူပါရမ္မဏသုခ တို့တည်း။ ဒုတိယမြတ်သည်။</p> <h3>(၈) ၃-သနိမိတ္တဝဂ်</h3> <p>၁-၁၀။ အကုသိုလ်တရားယုတ်များသည် အကြောင်းနိမိတ်၊ အကြောင်းနိဒါန်း၊ အကြောင်းဟိတ်၊ အကြောင်းသင်္ခါရ၊ အကြောင်းပစ္စည်း၊ အကြောင်းရုပ်၊ အကြောင်းသမ္ပယုတ်ဝေဒနာ၊ အကြောင်းသမ္ပယုတ်သညာ၊ အကြောင်းသမ္ပယုတ်ဝိညာဏ် ရှိကြမှ ဖြစ်ကုန်သည်၊ နိမိတ်စသည်ကိုသာပယ်လျှင် မဖြစ်ကုန်၊ သင်္ခတတရားကို အာရုံပြုကုန်၍သာ ဖြစ်ကုန်သည်၊ သင်္ခတတရားကိုသာပယ်လျှင် အကုသိုလ်တရားယုတ်များ မဖြစ်ကုန်။</p> <h3>(၉) ၄-ဓမ္မဝဂ်</h3> <p>၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ - စိတ်၏ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း စေတောဝိမုတ္တိ၊ ပညာ၏ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း ပညာဝိမုတ္တိ၊ ယှဉ်ဖက်တရားများကို ချီးမြှောက်တတ်သော တရား ပဂ္ဂဟ၊ စိတ်၏ မပျံ့လွင့်မှုတရား အဝိက္ခေပ၊ နာမ်ရုပ်သစ္စာ</p> <p>စာမျက်နှာ-366 <hr> သိတတ်သော ဝိဇ္ဇာ၊ ကိလေသာမှလွတ်သော ဝိမုတ္တိ၊ ဘဝမြဲ၏ဟုယူသော ဘဝဒိဋ္ဌိ၊ ဘဝပြတ်၏ဟု ယူဆသော ဝိဘဝဒိဋ္ဌိ၊ ဒုစရိုက်တို့မှ မရှက်ခြင်း အဟီရိက၊ မလန့်ခြင်း အနောတ္တပ္ပ၊ ရှက်ခြင်း ဟိရီ၊ လန့်ခြင်း ဩတ္တပ္ပ၊ ဆုံးမခက်ခြင်း ဒေါဝစဿတာ၊ ခင်ပွန်းယုတ်ရှိခြင်း ပါပမိတ္တတာ၊ ဆုံးမလွယ်ခြင်း သောဝစဿတာ၊ ခင်ပွန်းကောင်းရှိခြင်း ကလျာဏမိတ္တတာ၊ ဓာတ်တို့၌လိမ္မာခြင်း ဓာတုကုသလတာ၊ ဓာတ်များကိုပင် နှလုံးသွင်းခြင်း၌ လိမ္မာခြင်း မနသိကာရကုသလတာ၊ အာပတ်တို့၌ လိမ္မာခြင်း အာပတ္တိကုသလတာ၊ အာပတ်တို့မှ ထခြင်း၌ လိမ္မာခြင်း အာပတ္တိဝုဋ္ဌာနကုသလတာ တို့တည်း။</p> <h3>(၁၀) ၅-ဗာလဝဂ်</h3> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - မိမိသို့မရောက်သောဝန်ကို ရွက်ဆောင်သူ၊ ရောက်သောဝန်ကို မရွက်ဆောင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - မိမိသို့မရောက်သောဝန်ကို မရွက်ဆောင်သူ၊ ရောက်သောဝန်ကို ရွက်ဆောင်သူ။</p> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - မအပ်သောအရာ၌ အပ်၏ဟုထင်သူ၊ အပ်သောအရာ၌ မအပ်ဟုထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - မအပ်သောအရာ၌ မအပ်ထင်သူ၊ အပ်သောအရာ၌ အပ်၏ဟုထင်သူ။</p> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - အာပတ်မသင့်သည်၌ သင့်၏ဟုထင်သူ၊ အာပတ်သင့်သည်၌ မသင့်ဟုထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - အာပတ်မသင့်သည်၌ မသင့်ဟုထင်သူ၊ အာပတ်သင့်သည်၌ သင့်၏ဟုထင်သူ။</p> <p>လူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - တရားမဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ၊ ဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - တရားဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ၊ မဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>သူမိုက် ၂-မျိုးမှာ - ဝိနည်းမဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ၊ ဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>ပညာရှိ ၂-မျိုးမှာ - ဝိနည်းမဟုတ်သည်၌ မဟုတ်ထင်သူ၊ ဟုတ်သည်၌ အဟုတ်ထင်သူ။</p> <p>အာသဝတရားတိုးပွားသူ ၂-မျိုးမှာ ယုံမှားမှု သံသယကုက္ကုစ္စ မဖြစ်သင့်သည်၌ ဖြစ်သူ၊ ဖြစ်သင့်သည်၌ မဖြစ်သူတို့ဖြစ်၍ မဖြစ်သင့်သည်၌မဖြစ်၊ ဖြစ်သင့်သည်၌ဖြစ်သူ ၂-မျိုးမှာ အာသဝတရား မတိုးပွား။<br> <br>စာမျက်နှာ-367 <hr> အပ်၊ မအပ်သောအရာ၊ အာပတ်သင့်၊ မသင့်၊ တရားဟုတ်၊ မဟုတ်၊ ဝိနည်းဟုတ်၊ မဟုတ်သည်များ၌လည်း အမှားထင်က အာသဝတရားတိုးပွား၍ အမှန်ထင်လျှင် မတိုးပွားဟု မိန့်သည်။</p> <p>မရောက်သောဝန်ကို ရွက်ဆောင်သူမည်သည် ပုဗ္ဗကိစ္စ ၉-ပါး၊ ပါတိမောက်ပြမှု၊ ပေါင်း ၁၀-ကိစ္စ မထေရ်ကြီးတာဝန်ကို သီတင်းငယ်သည် (မထေရ်ကြီးက မစေခိုင်းဘဲ) ပြုခြင်းမျိုးတည်း။ ထို ၁၀-ကိစ္စကို မထေရ်ကြီးသည် ကိုယ်တိုင်သော်လည်းမပြု၊ သူတစ်ပါးကိုသော်လည်း မစေခိုင်းလျှင် ရောက်သောဝန်ကို မရွက်ဆောင်သူမည်သည်။</p> <h3>တိယသုတ် ၅၀။ (၁၁) ၁-အာသာဒုပ္ပဟဝဂ်</h3> <p>စွန့်နိုင်ခဲသော တွယ်တာခြင်းအာသာ ၂-မျိုးမှာ လာဘ်ကိုတွယ်တာခြင်း၊ အသက်ကိုတွယ်တာခြင်း။ လာဘ်ကိုတွယ်တာသဖြင့် ယနေ့၊ နက်ဖြန် ရမည်ထင်ကာ ၁၀-နှစ်၊ နှစ် ၂၀-စသည် မင်းကိုဆည်းကပ် စစ်ပွဲဆင်ကြ၊ လယ်ထွန်ကြ၊ မြွေကင်းမရှောင်သွား သင်္ဘောသားလုပ်ကြသည်၊ အသက်ကိုတွယ်တာသဖြင့် သေချိန်နီးသော်လည်း အသက်တစ်ရာရှည်မည်ထင်နေသည်၊ ကံ ကမ္မနိမိတ် စသည်ထင်လာ၍ သနားသူများက ဒါနပြုရန်ဆိုသည်ကိုပင် “ငါမသေနိုင်ပါ” ဟု မည်သူ့စကားမျှ မနာယူ။</p> <p>လောက၌ ရနိုင်ခဲသောပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရှေးဦးစွာ ကျေးဇူးပြုတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကျေးဇူးဟောင်းကိုသိ၍ ကျေးဇူးတုံ့ပြန်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်။ (ပထမပုဂ္ဂိုလ်ကား ကြွေးချေးသူ၊ ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ်ကား ကြွေးဆပ်သူဖြစ်သည်။)</p> <p>လောက၌ ရနိုင်ခဲသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရောင့်ရဲသောပုဂ္ဂိုလ် (ကိစ္စပြီး၍ကျေနပ်နေသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနှင့် ရဟန္တာ) နှင့် ရောင့်ရဲစေတတ်သောပုဂ္ဂိုလ် (ကိစ္စပြီးရကား မိမိလည်း ကျေနပ်၍ ဝေနေယျကိုလည်း ကျေနပ်စေသောဘုရားရှင်။)</p> <p>ရောင့်ရဲစေနိုင်ခဲသော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရရသမျှပစ္စည်းမသုံးစား သိမ်း၍သာထားသောပုဂ္ဂိုလ်၊ ရရသမျှပစ္စည်း စွန့်၍သာပစ်သောပုဂ္ဂိုလ်။</p> <p>ရောင့်ရဲလွယ်စေနိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးမှာ ရရသမျှပစ္စည်း သိမ်း၍သာမထားသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ရရသမျှပစ္စည်း စွန့်၍သာပစ်သောပုဂ္ဂိုလ် (မိမိမျှရှုံ့ချန်၊ အကျန်ကိုသာလှူသည်။)</p> <p>ရာဂဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ တင့်တယ်သောဣဋ္ဌာရုံ၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။ ဒေါသဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ ဒေါသဖြစ်စရာ အနိဋ္ဌာရုံ၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ တစ်ပါးသူထံမှ မသူတော်တရားနာရခြင်း၊ အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-368 <hr> သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုးမှာ သူတော်ကောင်းတရားနာရခြင်း၊ အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း။</p> <p>၂-မျိုးစီသောအာပတ်များမှာ - ပေါ့သော လဟုကအာပတ်၊ လေးသော ဂရုကအာပတ်၊ ရုန့်ရင်းသော ဒုဋ္ဌုလ္လအာပတ်၊ မရုန့်ရင်းသော အဒုဋ္ဌုလ္လအာပတ်၊ ကုစားရန် အကြွင်းရှိသော သာဝသေသအာပတ်၊ အကြွင်းမရှိသော အနဝသေသအာပတ် တို့တည်း။</p> <h3>(၁၂) ၂-အာယာစနဝဂ်</h3> <p>၁။ သဒ္ဓါရှိသော ရဟန်းတောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “သာရိပုတ္တရာ၊ မောဂ္ဂလာန်တို့နှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်၊ ငါ့တပည့်ရဟန်းတို့တွင် သာရိပုတ္တရာ၊ မောဂ္ဂလာန်တို့ကား နှိုင်းယှဉ်ရန် စံချိန်ဖြစ်သည်။ (အရှင်သာရိပုတ္တရာ၊ အရှင်မောဂ္ဂလာန်တို့ထက် လွန်အောင်တောင်းလျှင် မရှိသည်ကို တောင့်တရာရောက်သဖြင့် မိစ္ဆာပတ္ထနာ ဖြစ်သည်၊ စံချိန်မှာ ထို ၂-ပါးသာဖြစ်သောကြောင့်တည်း။)</p> <p>၂။ သဒ္ဓါရှိသော ရဟန်းမိန်းမ တောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “စံချိန်ဖြစ်သော ခေမာ (ပညာရှင်)၊ ဥပ္ပလဝဏ် (တန်ခိုးရှင်) ဘိက္ခုနီမများနှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်။</p> <p>၃။ သဒ္ဓါရှိသော ဥပါသကာ တောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “စံချိန်ဖြစ်သော စိတ္တသူကြွယ် (ပညာရှင်)၊ ဟတ္ထက ခေါ် အာဠဝက (တန်ခိုးရှင်) မင်းသားများနှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်။</p> <p>၄။ သဒ္ဓါရှိသော ဥပါသိကာမ တောင့်တမှုမှန်လိုလျှင် “စံချိန်ဖြစ်သော ခုဇ္ဇုတ္တရာ (ပညာရှင်)၊ နန္ဒမာတာ (တန်ခိုးရှင် - ဝေဠုကဏ္ဍကီရွာသူ နန္ဒသတို့သား၏ မိခင်) ဥပါသိကာမများနှင့် သဘောတူသူ ဖြစ်ရပါလို၏” ဟု တောင့်တရမည်။</p> <p>၅။ ဉာဏ်ဖြင့်မဆုံးဖြတ် မပိုင်းခြားနိုင်ဘဲ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူအား ချီးမွမ်း၊ ချီးမွမ်းထိုက်သူအား ကဲ့ရဲ့သော ဤတရား ၂-မျိုးရှိသော မိုက်မဲဖျင်းအသောသူယုတ်သည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်နေသည်မည်၍ အပြစ်ရှိသူ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်၍ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ပိုင်းခြား၍ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူအား ကဲ့ရဲ့၊ ချီးမွမ်းထိုက်သူအား ချီးမွမ်းသော ဤတရား ၂-မျိုးရှိသော လိမ္မာပျော့ပျောင်း ပညာရှိသူတော်ကောင်းသည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးမထိ ဂုဏ်ရှိသော မိမိကိုယ်ကိုယ် စောင့်ရှောက်နေသည်မည်၍ အပြစ်မရှိသူ ပညာရှိများ မကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်ကာ ကောင်းမှုများစွာကို ဖြစ်ပွားစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-369 <hr> ၆။ မကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ ကြည်ညို၊ ကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ မကြည်ညိုဟူသော တရား ၂-မျိုးရှိသူ သူယုတ်အတွက် ဆိုးကျိုး၊ မကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ မကြည်ညို၊ ကြည်ညိုထိုက်သောအရာ၌ ကြည်ညိုသောတရား ၂-မျိုးရှိသူ သူတော်ကောင်းအတွက် ကောင်းကျိုး။</p> <p>၇။ မိဘဟူသောပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုးတို့၌ ရိုက်နှက်သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်ဖြင့် အကျင့်မှားသူ သူယုတ်အတွက် ဆိုးကျိုး၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်းစသည်ဖြင့် အကျင့်ကောင်းသူ သူတော်ကောင်းအတွက် ကောင်းကျိုး (မိတ္တဝိန္ဒကသည် မိခင်၌၊ အဇာတသတ်သည် ဖခင်၌ပြစ်မှားသည်။)</p> <p>၈။ ဘုရားရှင်နှင့် တပည့်သာဝက ဟူသောပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး တို့၌ လမ်းခွဲခြင်း၊ သတ်ရန်ကြံခြင်း စသည်ဖြင့် အကျင့်မှားသူ သူယုတ်အတွက် ဆိုးကျိုး၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်း စသည်ဖြင့် အကျင့်ကောင်းသူ သူတော်ကောင်းအတွက် ကောင်းကျိုး။ (ဒေဝဒတ်သည် ဘုရားရှင်၌၊ ကောကာလိကသည် တပည့်သာဝက၌ ပြစ်မှားသည်၊ ပြုစုရာ၌ကား ဘုရားရှင်ကို အရှင်အာနန္ဒာ၊ တပည့်သာဝကတို့ နန္ဒသူဌေးသားတို့ ထူးခြားသည်။)</p> <p>၉။ ၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ - မိမိစိတ်ဖြူစင်ခြင်း၊ လောက၌ တစ်စုံတရာကို မစွဲလမ်းခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ညှိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ခြင်း၊ ရန်ညှိုးဖွဲ့ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>(၁၃) ၃-ဒါနဝဂ်</h3> <p>အလှူ ၂-မျိုးမှာ ပစ္စည်း ၄-ပါးအလှူ အာမိသဒါန၊ တရားအလှူ ဓမ္မဒါန တို့တည်း။ ဓမ္မဒါနမြတ်သည်။ ပူဇော်ခြင်း ယာဂ၊ စွန့်ကြဲခြင်း စာဂ၊ စွန့်ကြဲခြင်း ပရိစ္စာဂ၊ သုံးဆောင်ခြင်း ဘောဂ၊ အတူသုံးဆောင်ခြင်း သမ္ဘောဂ၊ ခွဲခြားဝေဖန်ခြင်း သံဝိဘာဂ၊ ထောက်ပံ့ခြင်း သင်္ဂဟ၊ ချီးမြှောက်ခြင်း အနုဂ္ဂဟ၊ သနားခြင်း အနုကမ္ပာ တို့လည်း အာမိသ ဓမ္မ ၁-မျိုးစီပင်၊ ဓမ္မမြတ်သည်။</p> <h3>(၁၄) ၄-သန္တာရဝဂ်</h3> <p>အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း သန္တာရ ၂-မျိုးမှာ ပစ္စည်းဖြင့် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း အာမိသသန္တာရ၊ တရားသဖြင့် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း ဓမ္မသန္တာရ တို့တည်း။ ဓမ္မသန္တာရမြတ်သည်။ အစေ့အစပ် အဆက်အသွယ်ပြုခြင်း ပဋိသန္တာရ၊ ရှာမှီးခြင်း ဧသနာ (ပစ္စည်းကို၊ ဓမ္မကိုရှာမှီးခြင်း)၊ ထက်ဝန်းကျင်ရှာမှီးခြင်း ပရိယေသနာ၊ အထွတ်အထိပ်ရောက်ရှာမှီးခြင်း ပရိယေဋ္ဌိ၊ ပူဇော်ခြင်း ပူဇာ (ပစ္စည်းဖြင့်၊ ဓမ္မဖြင့် ပူဇော်ခြင်း)၊ အာဂန္တုတို့အား ပေးလှူခြင်း အာတိထေယျ၊ ပြည့်စုံခြင်း ဣဒ္ဓိ (ပစ္စည်း၊ ဓမ္မပြည့်စုံခြင်း)၊ ကြီးပွားခြင်း ဝုဒ္ဓိ<br> <br>စာမျက်နှာ-370 <hr> (ပစ္စည်းဖြင့်၊ ဓမ္မဖြင့် ကြီးပွားခြင်း)၊ နှစ်သက်ဖွယ်ရာ ရတနာ (ပစ္စည်း၊ ဓမ္မဟူသောရတနာ)၊ ပွားစီးခြင်း သန္နိစယ (ပစ္စည်းဖြင့်၊ ဓမ္မဖြင့် ပွားစီးခြင်း)၊ ပြန့်ပြောခြင်း ဝေပုလ္လ ၂-မျိုးမှာ ပစ္စည်း၏ ပြန့်ပြောခြင်း အာမိသဝေပုလ္လ၊ တရား၏ပြန့်ပြောခြင်း ဓမ္မဝေပုလ္လ တို့တည်း။ ဓမ္မဝေပုလ္လမြတ်သည်။<br> ၂-မျိုးစီသောတရားများမှာ -</p> <h3>(၁၅) ၅-သမာပတ္တိဝဂ်</h3> <p>သမာပတ်ဝင်စားမှု၌ လိမ္မာခြင်း သမာပတ္တိကုသလတာ၊ သမာပတ်မှထမှု၌ လိမ္မာခြင်း သမာပတ္တိဝုဋ္ဌာနကုသလတာ၊ ဖြောင့်မတ်ခြင်း အဇ္ဇဝ၊ နူးညံ့ခြင်း မဒ္ဒဝ၊ သည်းခံခြင်း ခန္တီ၊ အကျင့်ကောင်းဖြင့် မွေ့လျော်ခြင်း သောရစ္စ၊ နူးညံ့သော စကားရှိခြင်း သာခလျ၊ အဆက်အသွယ်ကောင်းခြင်း ပဋိသန္တာရ၊ မညှဉ်းဆဲခြင်း အဝိဟိံသာ၊ စင်ကြယ်ခြင်း သောစေယျ။</p> <p>ဣန္ဒြေတို့၌ မပိတ်သောတံခါးရှိခြင်း ဣန္ဒြိယေသု အဂုတ္တဒွါရတာ၊ အစားအသောက်၌ အတိုင်းအရှည်ကို မသိခြင်း ဘောဇနေ အမတ္တညုတာ၊ ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်သောတံခါးရှိခြင်း ဣန္ဒြိယေသု ဂုတ္တဒွါရတာ၊ အစားအစာတို့၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိခြင်း ဘောဇနေ မတ္တညုတာ၊ ဆင်ခြင်ခြင်းအား ပဋိသင်္ခါနဗလ၊ ပွားများခြင်းအား ဘာဝနာဗလ၊ အောက်မေ့ခြင်းအား သတိဗလ၊ တည်ကြည်ခြင်းအား သမာဓိဗလ၊ နီဝရဏတို့ကို ငြိမ်းစေခြင်း သမထ၊ သင်္ခါရတို့ကို ရှုမှတ်ခြင်း ဝိပဿနာ။</p> <p>အကျင့်ပျက်စီးခြင်း သီလဝိပတ္တိ၊ အမြင်ပျက်စီးခြင်း ဒိဋ္ဌိဝိပတ္တိ၊ အကျင့်ပြည့်စုံခြင်း သီလသမ္ပဒါ၊ အမြင်ပြည့်စုံခြင်း ဒိဋ္ဌိသမ္ပဒါ (ကမ္မဿကတာ သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ ဈာန၊ ဝိပဿနာ၊ မဂ္ဂ၊ ဖလသမ္မာဒိဋ္ဌိဟု ၅-ပါးပြားသည်။)၊ အကျင့်၏စင်ကြယ်ခြင်း သီလဝိသုဒ္ဓိ၊ အမြင်စင်ကြယ်ခြင်း ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ (ဝိသုဒ္ဓိသို့ ရောက်စေနိုင်သော မဂ္ဂသမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ တစ်နည်းပြပြီး သမ္မာဒိဋ္ဌိ ၅-ပါးလုံး။)</p> <p>အမြင်စင်ကြယ်ခြင်း ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ၊ အမြင်အားလျော်စွာ အားထုတ်ခြင်း ယထာဒိဋ္ဌိပဓာန (အောက်မဂ်၌ယှဉ်သော ဝီရိယတည်း။)၊ ကုသိုလ်တရားတို့၌ မရောင့်ရဲခြင်း အသန္တုဋ္ဌိတာ၊ တရားအားထုတ်မှု၌ မဆုတ်နစ်ခြင်း အပ္ပဋိဝါနီတာ၊ သတိကင်းခြင်း မုဋ္ဌဿစ္စ၊ ဉာဏ်ကင်းခြင်း အသမ္ပဇည၊ အောက်မေ့ခြင်း သတိ၊ ဆင်ခြင်ခြင်း သမ္ပဇဉ် တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-371 </p><hr> <h3>၁-ကောဓပေယျာလ</h3> <h3>၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ (အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ)</h3> <p>အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ သို့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်ခြင်း မက္ခ၊ အပြိုင်ပြုခြင်း ပလာသ၊ ငြူစူခြင်း ဣဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း မစ္ဆရိယ၊ လှည့်ပတ်ခြင်း မာယာ၊ စဉ်းလဲခြင်း သာဌေယျ၊ မရှက်ခြင်း အဟီရိက၊ မလန့်ခြင်း အနောတ္တပ္ပ တို့တည်း။</p> <h3>၂-မျိုးစီသော တရားများမှာ (ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ)</h3> <p>အမျက်မထွက်ခြင်း အက္ကောဓ၊ ရန်မဖွဲ့ခြင်း အနုပနာဟ၊ သို့ကျေးဇူးကို မချေဖျက်ခြင်း အမက္ခ၊ အပြိုင်မပြုခြင်း အပလာသ၊ မငြူစူခြင်း အနိဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း အမစ္ဆရိယ၊ မလှည့်ပတ်ခြင်း အမာယာ၊ မစဉ်းလဲခြင်း အသာဌေယျ၊ ရှက်ခြင်း ဟီရိ၊ လန့်ခြင်း ဩတ္တပ္ပတို့တည်း။</p> <p>အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ၂-မျိုးစီသောတရားတို့နှင့် ပြည့်စုံသူသည် ဆင်းရဲစွာနေရ၍ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ၂-မျိုးစီသော တရားတို့နှင့် ပြည့်စုံသူသည် ချမ်းသာစွာ နေရသည်၊ ထို့အတူ အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ တရားများသည် ကျင့်ဆဲသေက္ခရဟန်းအား ဆုတ်ယုတ်ဖို့ရာ ဖြစ်သလို ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ တရားများက မဆုတ်ယုတ်ဖို့ရာ ဖြစ်သည်။</p> <p>အကုသိုလ်ဆိုင်ရာများနှင့် ပြည့်စုံသူသည် (ဆောင်ယူ၍ ချထားလိုက်သကဲ့သို့) ဤအတူ ငရဲ၌ဖြစ်၍ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာများနှင့် ပြည့်စုံသူသည်လည်း နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရသည်။</p> <h3>၂-အကုသလ ပေယျာလ</h3> <p>ကောဓစသော ၂-မျိုးစီတို့သည် အကုသိုလ်တရား အပြစ်ရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သောတရား၊ ဆင်းရဲကျိုးရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲနှင့်တကွဖြစ်သောတရားတို့ မည်ကြ၍ အက္ကောဓစသော ၂-မျိုးစီတို့သည် ကုသိုလ်တရား အပြစ်မရှိသောတရား၊ ချမ်းသာကို ဖြစ်စေတတ်သောတရား၊ ချမ်းသာကျိုးရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲမရှိသော တရားတို့ မည်ကြသည်။</p> <h3>၃-ဝိနယ ပေယျာလ</h3> <p>တပည့်များအား သိက္ခာပုဒ်ပညတ်ရာ၌ ဘုရားရှင်ရည်ရွယ်တော်မူသော အကျိုးထူး ၂-မျိုးမှာ သံဃာချမ်းသာခြင်း၊ သံဃာ ချမ်းသာစွာ နေထိုင်ရခြင်း၊ သီလမရှိသူများကို နှိမ်နင်းခြင်း၊ သီလချစ်သူများ ချမ်းသာစွာ နေထိုင်ရခြင်း၊ မျက်မှောက် အာသဝေါ တရားများကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်၌ဖြစ်မည့် အာသဝေါတရားများကို တားဆီး<br> <br>စာမျက်နှာ-372 <hr> ခြင်း၊ မျက်မှောက်ရန်များကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်ရန်များကို တားဆီးခြင်း၊ မျက်မှောက်ပြစ်များကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်ပြစ်များကို တားဆီးခြင်း၊ မျက်မှောက်ဆင်းရဲခြင်းသဘော အကုသိုလ်များကို ပိတ်ပင်ခြင်း၊ တမလွန်ဆင်းရဲခြင်းသဘော အကုသိုလ်များကို တားဆီးခြင်း၊ လူတို့အား အစဉ်သနားခြင်း၊ အလိုဆိုးရှိသော ရဟန်းများ၏ အသင်းအပင်းကို ဖျက်ဆီးခြင်း၊ မကြည်ညိုသူများကို ကြည်ညိုစေခြင်း၊ ကြည်ညိုပြီးသူများကို တိုးကြည်ညိုစေခြင်း၊ သာသနာတော် အရှည်တည်ခြင်း အကျိုးငှာ ဝိနည်းကို ချီးမြှောက်ခြင်းအကျိုးငှာဖြစ်သည်။</p> <p>အကျိုးထူး ၂-မျိုးကို ရည်ရွယ်တော်မူ၍ပင် ဘုရားရှင်သည် တပည့်များအား ပါတိမောက်ကို ပညတ်တော်မူသည်။ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို၊ ပါတိမောက်ရပ်ဆိုင်းထားခြင်းကို၊ ပဝါရဏာကို၊ ပဝါရဏာရပ်ဆိုင်းထားခြင်းကို၊ တဇ္ဇနီယစသောကံများကို၊ ပရိဝါသ်ပေးခြင်း စသည်များကို၊ သံဃာ့ဘောင်သွင်းခြင်း၊ သံဃာ့ဘောင်မှ နှင်ထုတ်ခြင်းကို၊ ပဉ္စင်းခံသောကံကို၊ ဉတ္တိကံ စသည်ကို မပညတ်အပ်သေးသည်များကို၊ ပညတ်ပြီးသည်များကိုတဖန်၊ သမ္မုခါဝိနည်း စသည်များကို၊ တိဏဝတ္ထာရကသမထကို ပညတ်တော်မူသည်၊ သံဃာချမ်းသာခြင်းစသော အကျိုးများတည်း။</p> <h3>၄-ရာဂပေယျာလ</h3> <p>ရာဂကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိဖို့ ပွားများအပ်သော တရား ၂-မျိုးမှာ သမထ ကမ္မဋ္ဌာန်း ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်းတို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>ရာဂကို ပိုင်းခြားသိဖို့၊ ရာဂကုန်စေဖို့၊ ရာဂကိုပယ်ဖို့၊ ရာဂကုန်ခန်းဖို့၊ ရာဂပျက်ဖို့၊ ရာဂကင်းပြတ်ဖို့၊ ရာဂချုပ်ဖို့၊ ရာဂကို စွန့်လွှတ်ဖို့၊ ရာဂကို တဖန်စွန့်လွှတ်ဖို့ ပွားများရမည်မှာလည်း ယင်းတရား ၂-မျိုးတည်း။</p> <p>ပြစ်မှားခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ သို့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်ခြင်း မက္ခ၊ အပြိုင်ပြုခြင်း ပလာသ၊ ငြူစူခြင်း ဣဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း မစ္ဆရိယ၊ လှည့်ပတ်ခြင်း မာယာ၊ စဉ်းလဲခြင်း သာဌေယျ၊ ခတ်ထန်ခြင်း ထမ္ဘ၊ ချုပ်ချယ်ခြင်း သာရမ္ဘ၊ ထောင်လွှားခြင်း မာန၊ အလွန်ထောင်လွှားခြင်း အဘိမာန၊ မာန်ယစ်ခြင်း မဒ၊ မေ့လျော့ခြင်း ပမာဒကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့်သိဖို့ (လ) တဖန်စွန့်လွှတ်ဖို့ ပွားများရမည်မှာလည်း ယင်းတရား ၂-မျိုးတည်း။</p> <h3>တိကနိပါတ် ၁။ ပဌမသုတ်။ ၅၀။ ၁။ ဗာလဝဂ် ၁ ဘယသုတ်၊</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည်၊ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ဘုရားရှင်သည် သံဃာတော်များအား ဖြစ်လာသမျှ ကြောက်လန့်မှု ဘေးအားလုံး မငြိမ်သက်ခြင်း ဥပဒ္ဒဝေါအားလုံး စိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-373 <hr> ဆင်းရဲခြင်း ဥပသဂ္ဂအားလုံး လူမိုက်ကြောင့်သာ ဖြစ်လာကုန်သည်၊ ပညာရှိကြောင့် မဖြစ်လာကုန်၊ ကျူမိုး ကျူကာ မြက်မိုး မြက်ကာ အိမ်များမှ လောင်လွှင့်သော မီးသည် အိမ်ကြီးအိမ်ကောင်းများကိုလည်း လောင်ကျွမ်းသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>သူမိုက်သည်သာ ဘယ ဥပဒ္ဒဝ ဥပသဂ္ဂတို့နှင့် စပ်လျက်ရှိသည်၊ ပညာရှိကား စပ်လျက်မရှိ၊ ပညာရှိကြောင့် ဘယစသည် ဖြစ်ပေါ်ခြင်း မရှိ၊ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကို ရှောင်၍ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကိုသာ ဆောက်တည်၍ ကျင့်ကြရန် မိန့်သည်။</p> <p>ဘယစသည် ၃-ပါးအထူး သင်တို့ရွာ ငါတို့လာတိုက်မည်ဟု သူပုန်ထံမှ စာရချိန်မှ စ၍ ရွာသားများ လန့်နေခြင်းသည် ဘယ၊ ပစ္စည်းများ သယ်ပိုးယူပြီး တောတောင်တွင်း ပုန်းနေကြ ခြင်မှက်ကိုက် ငုတ်စူးစသည်ဖြင့် မငြိမ်မသက် ဖြစ်နေခြင်းသည် ဥပဒ္ဒဝ၊ သူပုန်မလာထင်ပြီး ရွာပြန်ကြ၊ ထိုအခါမှ သူပုန်လာပြီး မီးရှို့ သတ်ဖြတ်ကြ၊ ကျန်သူများ ချောင်ကပ်ထိုင်ကာ ပျက်စီးပြီးများကို စိုးရိမ်ကြ စိတ်ဆင်းရဲကြခြင်းသည် ဥပသဂ္ဂမည်သည်။</p> <h3>၂-လက္ခဏသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဖြစ်စေ၊ ပညာရှိဖြစ်စေ မိမိပြုအပ်သော ကံလျှင်မှတ်ကြောင်း လက္ခဏာရှိသည်၊ ပညာမည်သည် သတ္တဝါတို့၏ အပြုအမူအားလျော်စွာ ထင်ရှားသည်၊ သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးဖြစ်သည်၊ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-မျိုးသာတည်း။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကို ရှောင်၍ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးကို ဆောက်တည်၍ ကျင့်ကြရန် မိန့်သည်။</p> <h3>၃-စိန္တီသုတ်</h3> <p>သူမိုက်အတွက် သူမိုက်ဟု သိကြောင်းလက္ခဏာ၊ သိကြောင်းအမှတ် နိမိတ်၊ ထင်ရှားကြောင်း အပြုအမူ၊ အပါဒါန် ၃-မျိုးမှာ မကောင်းသောအကြံကြံ၊ မကောင်းသော စကားပြော၊ မကောင်းသော အမှုပြု၊ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤလက္ခဏာ ၃-မျိုးမရှိသူကို လူမိုက်ဟု ပညာရှိများ မသိနိုင်၊ ရှိသောကြောင့် ‘ဤသူ လူမိုက်’ ဟု ပညာရှိများ သိကြရသည်။</p> <p>ပညာရှိအတွက် လက္ခဏာ နိမိတ် အပါဒါန် ၃-မျိုးမှာ အကြံကောင်း၊ စကားကောင်း၊ အလုပ်ကောင်းတို့ပင် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-374 </p><hr> <h3>၄-အစ္စယသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ မိမိအပြစ်ကို အပြစ်အားဖြင့် မရှု၊ ရှုသော်လည်း တရားသဖြင့် မကုစား၊ သူတပါးသည် အပြစ်ကို ဝန်ခံ၍ ပြောလာပါလျက် တရားအလျောက် မခံယူခြင်းတို့တည်း။ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အပြန်။</p> <h3>၅-အယောနိသောသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အကြောင်းမသင့် မေးတတ်၊ အကြောင်းမသင့်ဖြေတတ်၊ ပြည့်စုံပြေပြစ်၍ ကြောင်းကျိုးဆက်စပ်သော ပုဒ် ဗျည်းတို့ဖြင့် အကြောင်းသင့် ဖြေထားသော သူတပါးအဖြေကို ကောင်းချီးမပေးတတ်၊ ဤသည်တို့တည်း၊ ပညာရှိဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အပြန်။</p> <h3>၆-အကုသလသုတ်</h3> <p>သူမိုက်ဟု သိကြောင်းတရား ၃-မျိုးမှာ အကုသိုလ်ကိုယ်နှုတ် စိတ် ကံ ၃-ပါးတည်း၊ ပညာရှိဟု သိကြောင်း ၃ မျိုးအပြန်။</p> <h3>၇-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>သူမိုက် အပြစ်ရှိသော ကိုယ်နှုတ် စိတ် ကံ ၃-ပါး၊ ပညာရှိအပြန်။</p> <h3>၈-သာဗျာပဇ္ဈသုတ်</h3> <p>သူမိုက် ဆင်းရဲခြင်းရှိသော ကိုယ်နှုတ် စိတ် ကံ ၃-ပါး၊ ပညာရှိ အပြန်။</p> <h3>၉-ခတသုတ်</h3> <p>ကိုယ်နှုတ်စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးရှိသော မိုက်မဲ ဖျင်းအသော သူယုတ်သည် တူးဖြို ဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်သည် မည်၍ အပြစ်ရှိသူ ဖြစ်သည်၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်၍ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>ကိုယ်နှုတ်စိတ် ကောင်းမှု ၃-မျိုးရှိသော လိမ္မာပျော့ပျောင်း ပညာရှိ သူတော်ကောင်းသည် တူးဖျက်မထိ ဂုဏ်ရှိသော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်သည် မည်၍ အပြစ်မရှိသူ ဖြစ်သည်၊ ပညာရှိများ မကဲ့ရဲ့ထိုက်သူဖြစ်ကာ ကောင်းမှုများစွာကို တိုးပွားစေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-375 </p><hr> <h3>၁၀-မလသုတ်</h3> <p>အညစ်အကြေး ၃-မျိုးကို မပယ်ခြင်းကြောင့် ဆောင်ယူ၍ချထားသလို ငရဲ၌ဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ သီလမရှိသူဖြစ်၍ သီလမရှိခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို မပယ်ခြင်း၊ ငြူစူတတ်သူဖြစ်၍ ငြူစူခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို မပယ်ခြင်း၊ ဝန်တိုတတ်သူဖြစ်၍ ဝန်တိုခြင်း ဟူသော အညစ်အကြေးကို မပယ်ခြင်းတည်း။</p> <p>အညစ်အကြေး ၃-မျိုးကို ပယ်ခြင်းကြောင့် ဆောင်ယူ၍ချထားသလို နတ်ပြည်၌ဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ သီလရှိသူဖြစ်၍ သီလမရှိခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို ပယ်ခြင်း၊ မငြူစူတတ်သူဖြစ်၍ ငြူစူခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကိုပယ်ခြင်း၊ ဝန်မတိုတတ်သူဖြစ်၍ ဝန်တိုခြင်းဟူသော အညစ်အကြေးကို ပယ်ခြင်းတည်း။</p> <h3>၂-ရထကာရဝဂ်၊ ၁-ညာတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားသောရဟန်းသည် သာသနာတော်အား မလျော်သောကိုယ်မှု နှုတ်မှု စိတ်မှု ကံ ၃-ပါးတို့၌ သူတပါးတို့ကို ဆောက်တည်စေသော တရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံလျှင် လူများအကျိုးစီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့၊ နတ်လူများ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ကျင့်သူဖြစ်သည်။ သာသနာတော် အားလျော်သော ကိုယ်နှုတ် စိတ်မှုများ၌ ဆောက်တည်စေလျှင် အပြန်အားဖြင့် နတ်လူချမ်းသာဖို့ရာ ကျင့်သူဖြစ်သည်။</p> <p>သာသနာတော်အား မလျော်မှုများ ကာယဒုစရိုက်နှင့် အရပ်မျက်နှာ ရှိခိုးစေမှု၊ ဘုတ်ပူဇော်မှုစသော ကာယကံ၊ ဝစီဒုစရိုက်နှင့် မိမိပစ္စည်း မပေးလိုလျှင်မရှိဟု ဆိုနိုင်သည်ဟု တိုက်တွန်းသော ဝစီကံ၊ မနောဒုစရိုက်နှင့် ကမ္မဋ္ဌာန်း လွဲမှားအားထုတ်စေမှု မနောကံမျိုးတည်း။</p> <p>မေတ္တာပို့လျှင် ပိယ ချစ်သူများကို ဦးစွာမေတ္တာပို့ ဟု ဒက္ခိဏဝိဟာရ ဝါသီထေရ်က အမတ်သားတဦးအား သဘာဂ၊ ဝိသဘာဂမခွဲခြားဘဲ ပွားခိုင်းရာ မယားကိုမေတ္တာပို့သဖြင့် ရူးသွားသည်၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာများအပါအဝင် ဦးဆောင်ပုဂ္ဂိုလ်များ လမ်းညွှန်မှု လွဲလျှင် တပည့် ဒကာ ကိုယ်စောင့်နတ် စသည် တလောကလုံး အယူအဆလွဲ ဆင်းရဲဖို့ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းမှန်၍ ရဟန္တာ အစ်ကို နန္ဒာဘယထေရ် ရောဂါသည်အား ညီဖြစ်သူ နိကာယ် ၄-ရပ်ဆောင် အရှင်တိဿက ကဗလီကာရာဟာရ ကမ္မဋ္ဌာန်းကိုပေးရာ ဥပါဒါရုပ်မှတ်၍ရှူပွား ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-376 </p><hr> <h3>၂-သာရဏီယသုတ်</h3> <p>အဘိသိက်သွန်းပြီး ပြည့်ရှင်မင်းအတွက် တသက်တာ အောက်မေ့အပ်သော အရပ် ၃-မျိုးမှာ ဖွားမြင်ရာအရပ်၊ အဘိသိက်သွန်းရာအရပ်၊ စစ်အောင်ရာ အရပ်တို့တည်း။</p> <p>ထို့အတူ ရဟန်းအတွက် တသက်တာ အောက်မေ့အပ်သော အရပ် ၃ မျိုးမှာ ရဟန်းပြုရာအရပ်၊ သစ္စာ ၄-ပါး သိရာအရပ်၊ အရဟတ္တဖိုလ် ရောက်ရာအရပ်တည်း ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>၃-အာသီသသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ တောင့်တခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ တောင့်တခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ တောင့်တခြင်း ကင်းပြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။<br> တောင့်တခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-ဤလောက၌ ဒွန်းစဏ္ဍားစသော အမျိုးယုတ်၌ဖြစ်၍ စားဝတ်နေရေးလည်း ဆင်းရဲကာ အရုပ်ဆိုး အကြည့်ရံခြင်းစသော ဥပဓိ ချွတ်ယွင်းသူသည် “ဤမင်းကို မင်းမျိုးများက မင်းအဘိသိက် သွန်းအပ်ပြီတဲ့” ဟုကြားရာ “ငါ့ကိုလည်း ဘယ်အခါ အဘိသိက် သွန်းကုန်မည်နည်း” ဟု ထိုသူအား အကြံမဖြစ်၊ မတောင့်တပေ။</p> <p>တောင့်တခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-ဤလောက၌ အဘိသိက် သွန်းထိုက်သော်လည်း မသွန်းရသေးသော အရွယ်ရောက်ပြီး မင်းသားကြီးသည် “ဤမင်းကို မင်းမျိုးများက မင်းအဘိသိက် သွန်းအပ်ပြီတဲ့” ဟု ကြားလျှင် “ငါ့ကိုလည်း ဘယ်အခါ အဘိသိက်သွန်းကုန်မည်နည်း” ဟု ထိုမင်းသားကြီးအား အကြံဖြစ်သည်၊ အဘိသိက်ကို တောင့်တသည်။</p> <p>တောင့်တခြင်း ကင်းပြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်— ဤလောက၌ အဘိသိက် သွန်းပြီး ပြည့်ရှင်မင်းသည် “ဤမင်းကို မင်းမျိုးများက မင်းအဘိသိက် သွန်းအပ်ပြီတဲ့” ဟု ကြားသော်လည်း “ငါ့ကိုလည်း ဘယ်အခါ အဘိသိက် သွန်းကုန်မည်နည်း” ဟု မင်းအား အကြံမဖြစ်၊ အဘိသိက်မသွန်းမီက ဖြစ်သော တောင့်တခြင်းသည် (အဘိသိက် သွန်းပြီးရကား) ငြိမ်းလေပြီ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ထို့အတူ ရဟန်းများ၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်မှာလည်း ၃-မျိုးပင်တည်း။</p> <p>တောင့်တခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ သီလမရှိ သဘောဆိုး အကျင့်ဆိုးသော ရဟန်းအတုအယောင်သည် “ဤရဟန်း ရဟန္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြားသော်လည်း “ငါသည်လည်း ဘယ်အခါ၌ ရဟန္တာဖြစ်ပါမည်နည်း” ဟု ထိုအတုအယောင်အား အကြံမဖြစ်၊ မတောင့်တပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-377 <hr> တောင့်တခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-ဤသာသနာ၌ သီလရှိ၍ သဘောကောင်း အကျင့်ကောင်းသော ရဟန်းသည် “ဤရဟန်း၊ ရဟန္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြားလျှင် “ငါသည်လည်း ဘယ်အခါ၌ ရဟန္တာဖြစ်ပါမည်နည်း” ဟု ထိုရဟန်းကောင်းအား အကြံဖြစ်သည်၊ တောင့်တသည်။</p> <p>တောင့်တခြင်း ကင်းပြီးသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်သည် “ဤရဟန်း ရဟန္တာဖြစ်နေပြီ” ဟု ကြားသော်လည်း “ငါသည်လည်း ဘယ်အခါ၌ ရဟန္တာဖြစ်ပါမည်နည်း” ဟု ထိုရဟန္တာအား အကြံမဖြစ်၊ ရဟန္တာမဖြစ်မီက ဖြစ်သော တောင့်တခြင်းသည် (ရဟန္တာဖြစ်ပြီးရကား) ငြိမ်းလေပြီဖြစ်သောကြောင့်တည်းဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၄-စက္ကဝတ္တိသုတ်</h3> <p>“တရားရှိ၍ တရားမင်းဖြစ်သော စကြဝတေးမင်းသော်မှလည်း အမှီမင်းကိုမရလျှင် စကြာရတနာကို မလည်စေနိုင်” ဟု ဘုရားရှင်က မိန့်တော်မူလတ်သော် “အမှီမင်းဟူသည် အဘယ်ပါနည်း” ဟု ရဟန်းတပါးက မေးလျှောက်ရာ “တရားတည်း” ဟု ဘုရားရှင် ဖြေတော်မူသည်။</p> <p>ဤလောက၌ စကြဝတေးမင်းသည် တရားကိုသာ မှီကာ အရိုအသေ အလေးအမြတ်ပြု တုပ်ဝပ်လျက် တရားကို အောင်လံသဖွယ် ရှေ့ဆောင်ပြု တံခွန်သဖွယ်မြှောက်ချီပြီး တရားကို အကြီးအမှူးပြုလျက် မိဖုရား သားတော် သမီးတော် ဟူသော နန်းတွင်းသားပေါင်း၊ အရံမင်း စစ်သည်ဗိုလ်ပါအပေါင်း၊ ပုဏ္ဏားနှင့် အမျိုးသား နိဂုံးဇနပုဒ်သား ရဟန်း ပုဏ္ဏား သားငှက်တို့၌ တရားအားလျော်သော စောင့်ရှောက်ကာကွယ် လုံခြုံမှုကို စီရင်၏၊ ပြီးလျှင် တရားသဖြင့် သာ စကြာရတနာကို လည်စေ၏၊ ထိုစကြာရတနာကို လူသားရန်သူ မည်သူမျှ မဖျက်ဆီး မတားမြစ်နိုင်၊</p> <p>ဤအတူသာလျှင် တရားမင်းဖြစ်တော်မူသော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်ရှင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရားကိုသာ မှီကာ အရိုအသေ အလေးအမြတ်ပြု တုပ်ဝပ်လျက် တရားကို အောင်လံသဖွယ် ရှေ့ဆောင်ပြု တံခွန်သဖွယ်မြှောက်ချီပြီး တရားကို အကြီးအမှူးပြုလျက် “ဤကာယကံမှုမျိုးကို မှီဝဲအပ်၏။ ဤကာယကံမှုမျိုးကို မမှီဝဲအပ်” ဟု ကာယကံမှု၌ လည်းကောင်း၊ အလားတူ ဝစီကံမှု မနောကံမှု၌လည်းကောင်း တရားနှင့်လျော်သော စောင့်ရှောက်ကာကွယ် လုံခြုံမှုကို စီရင်၏၊ စီရင်ပြီးလျှင် တရားသဖြင့်သာ အတုမရှိသော ဓမ္မစက်ကို လည်စေတော်မူသည်၊ ထိုဓမ္မစက်ကို ရဟန်း ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ လောက၌ မည်သူမျှ မဖျက်ဆီး မတားမြစ်နိုင်ဟု မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-378 <hr> စကြဝတေးမင်း စကြာရတနာကို လည်စေနိုင်၍ စက္ကဝတ္တိ-စကြဝတေး၊ သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါးတို့ဖြင့် ပြည်သူများကို နှစ်သက်စေတတ်၍ ရာဇ-မင်းမည်သည်၊ အမှီမင်း အမှီတရားဟူသည် ကုသလကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးတည်း။</p> <p>စောင့်ရှောက်ကာကွယ် လုံခြုံမှုစီရင် မိဖုရားသားတော် သမီးတော်များကို သီလ စောင့်စေ၍ အဝတ်ပန်းနံ့သာများပေးကာ ဘေးရန်ကို တားမြစ်ပေးခြင်း၊ အဘိသိက် သွန်းထိုက်သော မင်းများကို မြင်းအာဇာနည်စသော ရတနာများပေးခြင်း၊ အရံမင်းများကိုလည်း လျော်သောယာဉ်များပေးခြင်း၊ စစ်သည်ဗိုလ်ပါကို အချိန်မလွန်စေဘဲ လခရိက္ခာပေးခြင်း၊ ပုဏ္ဏားများကို ထမင်းအဖျော်စသည်၊ သူကြွယ်များကို ထမင်း စိုက်ပျိုးကိရိယာများ၊ ရဟန်းများကို ဆိုင်ရာအသုံးအဆောင်၊ သားငှက်များကို ဘေးမဲ့ပေးခြင်းများတည်း။</p> <p>လူသားရန်သူမည်မျှ ကုသလကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးကြောင့် လည်သော စကြာရတနာသည် လူသားသာ ဖျက်မရ၊ နတ်များက သူတို့လိုသလိုပြုနိုင်သည်၊ ဗုဒ္ဓ၏အမှီကား လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါးဖြစ်သည်။</p> <h3>၅-သစေတနသုတ်</h3> <p>အခါတပါး ဘုရားရှင်သည် ဗာရာဏသီပြည် (ဘုရားပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ ဓမ္မစကြာဟောရန် ဥပုသ်ပြုရန် ကြွ၍ကျရာဖြစ်ခြင်းကြောင့်) ဣသိပတနမည်သော မိဂဒါဝုန်တော၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရှေးဖြစ်ရပ်ဟောတော်မူသည်မှာ...</p> <p>သစေတနမင်းဖြစ်စဉ် ရှေးယခင်က “နောက် ၆-လလွန်လျှင် စစ်ဖြစ်လိမ့်မည်၊ ရထားဘီးသစ်တစုံ ပြုနိုင်ပါမည်လော” ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်၊ မင်း၏အမိန့်ကို ရထားလုပ်သမားက ဝန်ခံပြီးလုပ်ရာ ၆-လပြည့်ရန် ၆-ရက်အလိုမှာ တဘီးပြီးသည်၊ ထိုအချိန် မင်းကမေးမြန်းသဖြင့် “တဘီးပြီးပါပြီ၊ ကျန် ၆-ရက်နှင့်လည်း တဘီးပြီးနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်တင်ပြီး ဆက်လုပ်ပြီးသောအခါ ဘီးသစ်တစုံ တင်ဆက်လိုက်သည်။</p> <p>“တဘီးက ၅-လ ၂၄-ရက်၊ တဘီးက ၆-ရက် လုပ်ချိန်ထူးသော်လည်း ဘီးချင်းထူးခြားချက်မတွေ့မြင်” ဟု မင်းကြီးကမိန့်ရာ ရထားလုပ်သမားက “ထူးခြားချက်ကိုရှုစားတော်မူပါ” ... လျှောက်တင်ပြီး ၆-ရက်ဘီးကိုလိမ့်ပြရာ အရှိန်ရှိသမျှ လိမ့်သွားပြီး မြေ၌ လဲကျသည်။ ၅-လ ၂၄-ရက် ဘီးကား အရှိန်ရှိသမျှလိမ့်သွားပြီး (လဲမသွားဘဲ) ဝင်ရိုး၌ စွပ်ထားသလို ရပ်တည်နေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-379 <hr> ထိုထူးခြားမှုကို မင်းကြီးမြင်၍ အကြောင်းကိုမေးရာ ရထားလုပ်သမားက ၆-ရက်ဖြင့် ပြီးသောဘီး၏အကွပ်သည် ကောက်၍ အပြစ်အနာရှိကာ အဆွေးဖြစ်သည်၊ အကန့်နှင့် ပုံတောင်းသည်လည်း နည်းတူပင်ဖြစ်သောကြောင့် ဤကဲ့သို့လဲကျသွားသည်၊ ၅-လ ၂၄-ရက်နှင့် ပြီးသောဘီး၏ အကွပ် အကန့် ပုံတောင်းတို့ကား မကောက် အပြစ်အနာမရှိ အကာအဆွေးမဟုတ်သောကြောင့် ဝင်ရိုး၌ စွပ်ထားသလို ရပ်တည်နေသည်ဟု တင်လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအချိန်က ရထားလုပ်သမားသည် ငါဘုရားပင်တည်း၊ ထိုအခါက ငါသည် သစ်ကောက် အပြစ်အနာ အကာအဆွေးတို့၌ လိမ္မာသည်၊ ယခုအခါ ငါဘုရားသည် ကိုယ်နှုတ် စိတ်တို့၏ ကောက်ခြင်း အပြစ်အနာ အကာအဆွေးဟူသော ပြစ်မှု ၃-ခုတို့၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာ၏။ ရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ မည်သူမဆို ကိုယ် နှုတ်စိတ်တို့၏ ကောက်ခြင်းစသောအပြစ်ကို မပယ်အပ်လျှင် ၆-ရက်ဖြင့်ပြီးသော ဘီးကဲ့သို့ သာသနာတော်မှ ဂုဏ်အားဖြင့် လျှောကျကုန်သည်။ အပြစ်ကိုပယ်အပ်သော ၅-လ ၂၄-ရက် ပြီးသောဘီးကဲ့သို့ သာသနာတော်၌ ဂုဏ်အားဖြင့် တည်ကုန်သည်၊ ကိုယ် နှုတ် စိတ် အကောက် စသည်များပယ်နိုင်အောင် ကျင့်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သာသနာတော်မှ ဂုဏ်ကျသူတည်သူ လောကီလူများ ဂုဏ်ကျ၍ သောတာပန် စသည်တို့ ဂုဏ်တည်ကြသည်၊ သောတာပန်စသည်တို့တွင်လည်း အောက်ဖလဋ္ဌာန်ပုဂ္ဂိုလ် ၃-ယောက် ကိလေသာဖြစ်ဆဲမှာ ဂုဏ်ကျ၍ ရဟန္တာကား စင်စစ်ဂုဏ်တည်သူဖြစ်သည်။</p> <p>ဒုစရိုက် ၁၀-ပါး မပယ်စဉ် ပါဏာတိပါတ၊ အဒိန္နာဒါန၊ မိစ္ဆာစာရ၊ မုသာဝါဒ၊ ပိသုဏဝါစာ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ၊ ဤ ၆-ပါးကို သောတာပတ္တိမဂ်ကလည်းကောင်း၊ ဖရုသဝါစာ၊ ဗျာပါဒကို အနာဂါမိမဂ်ကလည်းကောင်း၊ အဘိဇ္ဈာ၊ သမ္ဖပ္ပလာပကို အရဟတ္တမဂ်ကလည်းကောင်း၊ ပယ်အပ်သည်။</p> <h3>၆-အပဏ္ဏကသုတ်</h3> <p>တရား ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် မချွတ်ယွင်းသောအကျင့်ကို ကျင့်သူဖြစ်၍ အကြောင်းသင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရရန် အားထုတ်အပ်ပြီး မည်သည့်တရား ၃-မျိုးမှာ ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားအပ်သော တံခါးရှိခြင်း၊ အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိခြင်း၊ နိုးကြားမှု၌ အမြဲယှဉ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားအပ်သော တံခါးရှိမှုမှာ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကိုမြင်သော်၊ နားဖြင့် သဒ္ဒါရုံကိုကြားသော်၊ နှာခေါင်းဖြင့် ဂန္ဓာရုံကို နမ်းသော်၊ လျှာဖြင့် ရသာရုံကိုလျက်သော်၊ ကိုယ်ဖြင့် ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံကို တွေ့ထိသော်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-380 <hr> စိတ်ဖြင့် ဓမ္မာရုံကိုသိသော်၊ ယောက်ျား မိန်းမစသော သဏ္ဌာန်နိမိတ်ကို စွဲယူလေမရှိ၊ လက် ခြေစသော အင်္ဂါ၊ ပြုံးရယ်ဟန်စသော အမူအရာ အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေမရှိ၊ အကယ်၍ ဣန္ဒြေ ၆-ပါးကို မစောင့်စည်းဘဲနေလျှင် ယင်းမစောင့်စည်းမှုကြောင့် မက်မောခြင်းအဘိဇ္ဈာ၊ နှလုံးမသာယာခြင်း ဒေါမနဿဟု ဆိုအပ်သော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့သည် ထိုစည်းမစောင့်သူ့ကို လိုက်၍ နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။</p> <p>ထို့ကြောင့် ရဟန်းသည် ဣန္ဒြေ ၆-ပါးကို စောင့်စည်းရန်ကျင့်၏၊ စောင့်ရှောက်၏၊ ဣန္ဒြေ ၆-ပါး၌ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသို့ ပိတ်ထားသော တံခါးရှိသည်။</p> <p>အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိမှုမှာ ရဟန်းသည် အကြောင်းသင့် ဆင်ခြင်၍ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ မြူးတူးမာန်ယစ်ရန်၊ တန်ဆာဆင်ရန်၊ အရေအဆင်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးပွားရန်မဟုတ်၊ ဤကိုယ် တည်တံ့မျှတရန်သာ၊ ဆာလောင်ပင်ပန်းခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ရန်သာ၊ အကျင့်မြတ်ကို ချီးမြှောက်ရန်သာ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ ဤသုံးဆောင်ခြင်းဖြင့် ဝေဒနာ ဟောင်းသစ် မဖြစ်စေရ၊ မျှတခြင်း၊ အပြစ်မရှိခြင်း၊ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းသာ ငါ့အား ဖြစ်ပေမည်ဟု အာဟာရကို သုံးဆောင်သည်၊ ဤကား အတိုင်းအရှည်ကို သိပုံတည်း။</p> <p>နိုးကြားမှု၌ အမြဲယှဉ်ပုံမှာ နေ့အခါ၌လည်းကောင်း၊ ညဉ့်ဦးယံ၌လည်းကောင်း၊ စင်္ကြံသွားခြင်း ထိုင်ခြင်းဖြင့် နီဝရဏတရားတို့မှ စိတ်ကိုသုတ်သင်၏၊ သန်းခေါင်ယံ၌ လက်ယာခြေပေါ်၌ လက်ဝဲခြေကို စဉ်းငယ်လွန်ကာ တင်ထား၍ သတိပညာရှိကာ မည်သည့်အချိန်၌ ထမည်ဟု နှလုံးသွင်းပြီး လက်ယာနံတောင်းဖြင့် မြတ်သောလျောင်းစက်ခြင်းကိုပြု၏၊ မိုးသောက်ယံ၌ စောစောထ၍ စင်္ကြံသွားခြင်း ထိုင်ခြင်းဖြင့် နီဝရဏတရားတို့မှ စိတ်ကိုသုတ်သင်၏၊ ဤကား နိုးကြားမှု၌ အမြဲယှဉ်ပုံတည်း။</p> <h3>၇-အတ္တဗျာပါဒသုတ်</h3> <p>မိမိ၏ လည်းကောင်း၊ သူတပါး၏လည်းကောင်း၊ ၂-ဦးသား၏ လည်းကောင်း ဆင်းရဲကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုးတည်း၊ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ကောင်းမှု ၃-မျိုးမှာ အပြန်အားဖြင့် မဆင်းရဲကြောင်း တရားများတည်း။</p> <h3>၈-ဒေဝလောကသုတ်</h3> <p>နတ်ပြည်ဖြစ်အောင် ရဟန်းဂေါတမထံ အကျင့်မြတ်ကို သင်တို့ကျင့်သုံးကြသလောဟု သာသနာပအယူရှိ ပရိဗိုဇ်များကမေးလျှင် သင်တို့ ငြီးငွေ့ ရှက်နိုး စက်ဆုပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-381 <hr> ကုန်ရာသည်မဟုတ်လောဟု ဘုရားရှင်မေးတော်မူရာ သံဃာများက ဟုတ်မှန်ပါကြောင်း လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <p>နတ်၌ဖြစ်သော အသက် အဆင်း ချမ်းသာ အစိုးရခြင်းများကို ငြီးငွေ့ ရှက်နိုး စက်ဆုပ်ကြလျှင် သင်တို့သည် ရှေးဦးကပင် ကိုယ် နှုတ် စိတ် ပြစ်မှု ၃-မျိုး၌ ငြီးငွေ့ ရှက်နိုး စက်ဆုပ်ရာသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၉-ပဌမ ပါပဏိကသုတ်</h3> <p>အင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ဈေးသည်သည် မရသေးသောစည်းစိမ်ရ၊ ရပြီးသော စည်းစိမ် တိုးပွားရန်မထိုက်၊ အင်္ဂါ ၃-မျိုးမှာ နံနက်အခါ၊ နေ့လယ်အခါ၊ ညချမ်း အခါ များ၌ ရောင်းဝယ်မှုအလုပ်ကို ရိုရိုသေသေ မစီရင် မပြုလုပ်ခြင်းတည်း၊ ဤအတူ တရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် မရသေးသော ကုသိုလ်တရား မရ၊ ရပြီး ကုသိုလ်တရားများ တိုးပွားစေရန် မထိုက်၊ တရား ၃-မျိုးမှာ နံနက်အခါ၊ နေ့လယ် အခါ၊ ညချမ်းအခါ၌ သမာဓိ၏အာရုံကို ရိုရိုသေသေ မဆောက်တည်ခြင်းတည်း။</p> <p>ကြီးပွားမည့် ဈေးသည်နှင့် ရဟန်းအတွက်လည်း အင်္ဂါ ၃-မျိုး၊ တရား ၃-မျိုး မှာ အပြန်။</p> <p>ဆိုင်စောစောဖွင့်သဖြင့် ခိုးသူများ ရန်သူများ၊ ခရီးသွားများ၊ စောစီးစွာ ဝယ်ယူနိုင် အမြတ်များများ တင်ရောင်းနိုင်သဖြင့် ဈေးသည်များ ကြီးပွားနိုင်ကြောင်း အဋ္ဌကထာဖွင့်သည်၊ အခြားအချိန် ၂-မျိုးမှာလည်း အရေးကြီးသူများ ဝယ်ယူနိုင်၍ ရောင်းကောင်းသည်။</p> <h3>၁၀-ဒုတိယ ပါပဏိကသုတ်</h3> <p>မကြာမီပင် စည်းစိမ်တို့၌ များခြင်း ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ဈေးသည်အင်္ဂါ ၃-မျိုးမှာ မျက်စိအမြင်ရှိခြင်း၊ ဉာဏ်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိခြင်း၊ အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။<br> မျက်စိအမြင်ရှိပုံမှာ- ဤကုန်ကို ဤသို့ဝယ်၍ ဤသို့ရောင်းလျှင် အရင်းမည်မျှ အမြတ်မည်မျှ ဖြစ်မည်ဟု ရောင်းကုန်ကို သိခြင်းတည်း။</p> <p>ဉာဏ်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိပုံမှာ- ကုန်ကို ဝယ်ဖို့ ရောင်းဖို့ ကျွမ်းကျင်ခြင်းတည်း။</p> <p>အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံပုံမှာ- ဈေးသည်ကို ကြွယ်ဝချမ်းသာသူများက “ဤဈေးသည်ကား မျက်စိအမြင်ရှိ၍ ဝီရိယထူးလည်း ရှိသည်။ သားသမီးများကို လုပ်ကျွေးဖို့ ငါတို့အားလည်း ရံခါ အတိုးပေးဖို့ စွမ်းနိုင်သည်” ဟု သိကြသဖြင့် “အမောင်ဈေး<br> <br>စာမျက်နှာ-382 <hr> သည်၊ ငါတို့ထံမှ ပစ္စည်းများယူ၍ သားမယားလုပ်ကျွေး၊ ရံခါလည်း ငါတို့အား အတိုးပေး” ဟု ပစ္စည်းဖြင့် ဖိတ်ကြားခံရခြင်းကား အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>ဤအတူ မကြာမီပင် ကုသိုလ်တရားတို့၌ များမြတ် ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်ကြောင်း ရဟန်း၏တရား ၃-မျိုးမှာ ပညာမျက်စိ အမြင်ရှိခြင်း၊ ဉာဏ်နှင့်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိခြင်း၊ အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>ပညာမျက်စိ အမြင်ရှိပုံမှာ- သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်သိခြင်းတည်း။<br> ဉာဏ်နှင့်ယှဉ်သော ဝီရိယထူးရှိပုံမှာ- အကုသိုလ်တရားများကို ပယ်ခြင်း၊ ကုသိုလ် တရားများကို ဖြစ်စေခြင်းငှာ ဝီရိယထက်သန်၍ နေ၏။ အားစွမ်းရှိကာ မြဲသောဝီရိယ ရှိ၏၊ ကုသိုလ်တရားတို့၌ တာဝန်ကို ပစ်ချမထား၊ ဤသည်တည်း။<br> အမှီကောင်းနှင့် ပြည့်စုံပုံမှာ- အကြားအမြင် များကြကုန်၊ ပါဠိတော်ကို နှုတ်တက် ဆောင်ကြကုန်၊ သုတ္တန် ဝိနည်း ပါတိမောက်ကို ဆောင်ကြသော ရဟန်းများထံ ရံခါရံခါချဉ်းကပ်၍ ပါဠိ ပါဠိ၏ အနက်များကို မေးမြန်းစိစစ်သည်၊ ထိုအရှင်မြတ်များက မေးသူ ထိုရဟန်းအား မဖွင့်အပ်သေးသည်ကို ဖွင့်ပြကြ၊ မပေါ်လွင်သေးသည်ကို လည်း ပေါ်လွင်စေကြ၊ ယုံမှားဖွယ်ရာများမှာလည်း ယုံမှားပယ်ဖျောက်ကြသည်၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>အစဉ်ဖြောင့်မတ်ရမည်- ပညာ ဝီရိယ အမှီကောင်းဟု ပါဠိ၌ စဉ်ဟောသော်လည်း ရှေးဦး အမှီကောင်းကို မှီဝဲ၊ အလယ်၌ လုံ့လပြု၊ နောက် အရဟတ္တဖိုလ်ရမည်ဟု ဟောရမည်။</p> <h3>၃-ပုဂ္ဂလဝဂ်၊ ၁-သမိဒ္ဓသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အရှင်သမိဒ္ဓ၊ အရှင်မဟာကောဋ္ဌိက မထေရ် ၂-ပါးသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ သွားကြရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူ ကာယသက္ခိပုဂ္ဂိုလ်၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှစ၍ အထက်မဂ်သို့ ရောက်သူ ဒိဋ္ဌိပ္ပတ္တပုဂ္ဂိုလ်၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှ လွတ်သူ သဒ္ဓါဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်ဟု လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို နှစ်လိုဖွယ်အကောင်းဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်၊ အလွန်မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု သင်နှစ်သက်ပါသနည်းဟု မေးရာ-<br> အရှင်သမိဒ္ဓိက သင်္ချေ လွန်ကဲသောကြောင့် သဒ္ဓါဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်ပါဟု လည်းကောင်း၊</p> <p>အရှင်မဟာကောဋ္ဌိက သမာဓိန္ဒြေ လွန်ကဲသောကြောင့် ကာယသက္ခိပုဂ္ဂိုလ်ပါဟု လည်းကောင်း အသီးသီး ဖြေဆိုကြသည်၊ ထို ၂-ပါး၏ အမေးကို-<br> <br>စာမျက်နှာ-383 <hr> အရှင်သာရိပုတ္တရာက ပညိန္ဒြေ လွန်ကဲသောကြောင့် ဒိဋ္ဌိပ္ပတ္တပုဂ္ဂိုလ်ပါဟု ဖြေဆိုပြန်ရာ တမျိုးစီ ဉာဏ်အမြင်အားလျော်စွာ ဖြေဆိုကြရကား ဘုရားထံ သွားလျှောက်ထားရန် သဘောတူကြ သွားလျှောက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က ဤပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် ဤပုဂ္ဂိုလ်ကား နှစ်လိုဖွယ် အကောင်းဆုံး၊ အမြတ်ဆုံးဟု ဧကန်တိကျစွာ ဖြေဆိုရန် မလွယ်ကူ၊ အကြောင်းကား-</p> <p>၁။ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှ လွတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အရဟတ္တဖိုလ်အလိုငှာ ကျင့်ပြီး ဖြစ်၏၊ နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူသည် သကဒါဂါမ်သော် လည်းကောင်း အနာဂါမ်သော် လည်းကောင်း ဖြစ်၏။ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ စ၍ အထက်မဂ်သို့ ရောက်သူသည်လည်း သကဒါဂါမ်သော် လည်းကောင်း၊ အနာဂါမ်သော် လည်းကောင်း ဖြစ်၏။</p> <p>၂။ နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူသည် အရဟတ္တဖိုလ် အလိုငှာ ကျင့်ပြီးဖြစ်၏၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှ လွတ်သူသည် လည်းကောင်း၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ စ၍ အထက်မဂ်သို့ ရောက်သူသည် လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ်သော် လည်းကောင်း အနာဂါမ်သော် လည်းကောင်း ဖြစ်၏။</p> <p>၃။ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှစ၍ အထက်မဂ်သို့ရောက်သူသည် အရဟတ္တဖိုလ်အလိုငှာ ကျင့်ပြီးဖြစ်၏၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိလေသာမှလွတ်သူသည်လည်းကောင်း၊ နာမကာယဖြင့် ဈာန် ၈-ပါးသို့ရောက်ပြီးနောက် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသူသည်လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ်သော်လည်းကောင်း၊ အနာဂါမ်သော်လည်းကောင်း ဖြစ်၏၊ ထိုသို့သော အကြောင်းရှိသောကြောင့်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မထေရ် ၃-ပါးအထူး အရှင်သမိဒ္ဓ၏ အရဟတ္တမဂ်ခဏ၌ သဒ္ဓိန္ဒြေကြီးမှူး၍ ကြွင်း ဣန္ဒြေ ၄-ပါး အခြံအရံမျှသာဖြစ်ရကား သူရသောမဂ်ကို လျှောက်ထားသည်၊ ထိုအတူ အရှင်မဟာကောဋ္ဌိကမဂ်ခဏ၌ သမာဓိန္ဒြေ၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာမဂ်ခဏ၌ ပညိန္ဒြေတို့ ကြီးမှူးကြသည်၊ မထေရ် ၃-ပါး မဂ်ရပုံအတိုင်း လျှောက်ထားသော်လည်း ဘုရားရှင်ကား ဘုံအထူးအားဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <h3>၂-ဂိလာနသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော သူနာ ၃-မျိုးမှာ သင့်လျော်သောအစားအစာ ဆေး သူနာပြုကို ရသည်ဖြစ်စေ၊ မရသည်ဖြစ်စေ ထိုရောဂါဝေဒနာမှ မထမြောက်သော လူနာ၊ ထမြောက်သောလူနာ၊ သင့်လျော်သောအစားအစာ ဆေးသူနာပြုကိုရမှသာ ထိုရောဂါဝေဒနာမှ ထမြောက်သောလူနာ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-384 <hr> ထိုသူနာ ၃-မျိုးတွင် တတိယသူနာကိုအကြောင်းပြု၍ သူနာအား လျောက်ပတ်သော ဆွမ်း ဆေး သူနာပြုတို့ကို ခွင့်ပြုတော်မူသည်၊ ဤတတိယသူနာကို အကြောင်းပြု၍ အခြားသူနာများကိုလည်း လုပ်ကျွေးပြုစုသင့်ကြသည်။</p> <p>ဤအတူ လောက၌ ထင်ရှားရှိသော သူနာနှင့်တူသောပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ဘုရားရှင်ကို ဖူးရသော်လည်းကောင်း၊ မဖူးရသော်လည်းကောင်း၊ ဘုရားဟောသုတ် အဘိဓမ္မာ ဝိနည်းကို ကြားရသော်လည်းကောင်း၊ မကြားရသော်လည်းကောင်း ကုသိုလ်တရားတို့၌ မှန်ဖြောင့်သဘောရှိသော အရိယာမဂ်သို့ မသက်ဝင်နိုင်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ သက်ဝင်နိုင်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ဘုရားဖူးရမှ တရားနာကြားရမှသာ သက်ဝင်နိုင်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ထိုပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် တတိယပုဂ္ဂိုလ်ကိုအကြောင်းပြု၍ တရားဟောခြင်းကို ခွင့်ပြုတော်မူရာ အခြားပုဂ္ဂိုလ်တို့အားလည်း တရားဟောကြားသင့်သည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သူနာပြုပုဂ္ဂိုလ် အင်္ဂါ ၅-ပါးရှိ၍ လိမ္မာကျွမ်းကျင် မပျင်းရိသူကို သံဃာက ပန်ကြားထားရပေမည်၊ ထိုသူနာနှင့် သူနာပြု ရဟန်းသာမဏေများအတွက် လိုအပ်သမျှ သံဃာက တာဝန်ယူရမည်။</p> <p>လူနာ ၂-မျိုးလည်း ပြုစုသင့်ပုံ ... သေမည့်လူမမာပဲဟု ပစ်ထားလျှင် “ငါ့ကို ပြုစုကြလျှင် ငါမသေနိုင်၊ ယခု မပြုစုကြ” ဟု စိတ်ပြစ်မှားကာ အပါယ်ကျနိုင်သည်၊ ပြုစုလျှင်မူ “သံဃာက လိုသမျှ ပြုစုရှာပါသည်၊ ငါ့ကံပဲ” ဟု သံဃာ၌ မေတ္တာထား၍ နတ်ပြည်သွားနိုင်သည်။</p> <p>မပြုစုသော်လည်း ပျောက်မည့် သာမညရောဂါသည်ကို ပြုစုလျှင် မြန်မြန်ပျောက်၍ ပရိယတ် ပဋိပတ် အားထုတ်နိုင်မည်။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး ၄-မျိုးတွဲပုံ... ဤသုတ်ပဌမပုဂ္ဂိုလ်ကား ပဒပရမ၊ ဒုတိယကား ဥဂ္ဃဋိတညူဖြစ်၍ သာသနာတွင်း၌ နာလကထေရ်လိုပုဂ္ဂိုလ်မျိုး၊ သာသနာပ၌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ထံမှ ဩဝါဒရ၍ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏ်ရသူမျိုးတည်း၊ တတိယပုဂ္ဂိုလ်အရ ဝိပဉ္စိတညူယူ၊ နေယျလည်း ပါပြီးပင်။</p> <p>အခြား ၂-မျိုးအားလည်း တရားဟောသင့် တလ ၈-ကြိမ် အားလုံးကိုပင် တလ ၈-ကြိမ် ဟောရပါမည်၊ ပဒပရမအဖို့ ဤဘဝ တရားထူးမရသော်လည်း နောင်ရကြောင်းဖြစ်မည်၊ မနာရဘဲပင် ကျွတ်မည့်သူအတွက် နာရလျှင် အမြန်ကျွတ်ပေမည်၊ ထို့ကြောင့် ဟောရမည်၊ တတိယပုဂ္ဂိုလ်အား အဖန်ဖန်ဟောရမည်သာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-385 </p><hr> <h3>၃-သင်္ခါရသုတ်</h3> <p>(၁) လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ဤလောက၌ အချို့သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဆင်းရဲခြင်းရှိသော ကိုယ် နှုတ် စိတ်၌ဖြစ်သော လှုံ့ဆော်ခြင်းစေတနာကံကို အားထုတ်သောကြောင့် ဆင်းရဲခြင်းရှိသောလောကသို့ ရောက်ရ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ဆင်းရဲခြင်းနှင့်တကွဖြစ်သော တွေ့ထိခြင်းဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်ရကား ထိုသူသည် စင်စစ် ဆင်းရဲသော ဆင်းရဲခြင်းရှိသောဝေဒနာကို ငရဲသူသတ္တဝါကဲ့သို့ ခံစားရ၏။</p> <p>(၂) ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော ကိုယ် နှုတ် စိတ်၌ဖြစ်သော လှုံ့ဆော်ခြင်းစေတနာကံကို အားထုတ်သောကြောင့် ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော လောကသို့ ရောက်ရ၏ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်ရကား ထိုသူသည် စင်စစ် ချမ်းသာသော ဆင်းရဲခြင်းမရှိသော ဝေဒနာကို သုဘကိဏှာဗြဟ္မာတို့ကဲ့သို့ ခံစားရ၏။</p> <p>(၃) ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဆင်းရဲခြင်း ရှိ မရှိ ၂-မျိုးလုံးဖြစ်သော ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဆိုင်ရာကံကို အားထုတ်သောကြောင့် ၂-မျိုးစုံသော လောကသို့ ရောက်ရ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ၂-မျိုးစုံသော ဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်ရကား ထိုသူသည် ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ရောပြွမ်းသော ၂-မျိုးစုံသောဝေဒနာကို လူနှင့် နတ်အချို့ ဝေမာနိကပြိတ္တာအချို့တို့ကဲ့သို့ ခံစားရ၏၊ ဤ ၃-မျိုးတို့တည်းဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ငရဲသားနှင့် ဆင်းရဲ ငရဲဘုံ၌ ဥပေက္ခာ ဝေဒနာရှိသော်လည်း ဒုက္ခသာအားကြီးလှ၍ မပြောပလောက်ပါ။ ငရဲဒုက္ခ အတူ ဥပမာမှာ ငရဲသားဖြစ်သည်။</p> <p>သုဘကိဏှာ ချမ်းသာ အောက်ဗြဟ္မာ့ပြည်ရှိ သပ္ပတိကဈာန်ချမ်းသာထက် သုဘကိဏှာဗြဟ္မာများ၏ နိပ္ပတိကဈာန်ချမ်းသာက စင်စစ်ချမ်းသာသည်။</p> <p>ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ရောပြွမ်းပုံ လူနှင့်ကာမာဝစရ နတ်များမှာ ချမ်းသာတလှည့် ဆင်းရဲတခါဖြစ်ကြသည်။ တန်ခိုးကြီးသော နတ်များ လာ၍ နေရာမှထ၊ လမ်းဖယ်ပေး၊ လက်အုပ်ချီ အားလုံးဒုက္ခဖြစ်သည်။ ဝေမာနိက ပြိတ္တာများမှာ စည်းစိမ်တလှည့်-အပြစ်ဒဏ်တချိန် ခံရသည်။</p> <h3>၄-ဗဟုကာရသုတ်</h3> <p>အခြားပုဂ္ဂိုလ်အား ကျေးဇူးများစွာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ- ရတနာ သုံးပါးကို ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ ဆည်းကပ်အောင် အကြောင်းပြုသောပုဂ္ဂိုလ်၊ သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်သိအောင် အကြောင်းပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ အရဟတ္တမဂ် ရအောင် အကြောင်းပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-386 <hr> ဤပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှတပါး ကျေးဇူးများစွာရှိသည့် အခြားပုဂ္ဂိုလ်မရှိဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည်၊ ဤဆရာ ၃-မျိုးအား ကျေးဇူးဆပ်သူ တပည့်သည် ရှိခိုးခြင်း၊ ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်း၊ လက်အုပ်ချီ အရိုအသေ ပြုခြင်း၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး ချီးမြှောက်ခြင်းဖြင့် ကောင်းစွာကျေးဇူးတုံ့ပြန်ခြင်းငှာ မလွယ်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ရတနာ ၃-ပါးအရ သဗ္ဗညုဘုရား၊ လောကုတ္တရာ တရား ၉-ပါး၊ အရိယာ ၈-ယောက်တည်း၊ သရဏဂုံ လုံးဝ မယူဖူးသူအတွက် ဤသုတ်မိန့်သည်။</p> <p>ဆရာ ၃-မျိုးမကပါ သရဏဂုံဆရာ၊ သောတာပတ္တိမဂ်ဆရာ၊ အရဟတ္တမဂ်ဆရာဟု ၃-မျိုးသာ ပြသော်လည်း ရှင်ဆရာ၊ ပိဋကသင်ဆရာ၊ ကမ္မဝါဆရာ၊ သကဒါဂါမိမဂ်ဆရာ၊ အနာဂါမိမဂ်ဆရာတို့လည်း ကျေးဇူးများသည်။ ထို့ကြောင့် သာသနာနှင့် မစပ်သူများ သရဏဂုံ၌၊ သီလကမ္မဋ္ဌာန်း ပရိကမ်ဝိပဿနာဉာဏ်များကို ပဌမမဂ်၌၊ အထက် မဂ်ဖိုလ်များကိုအရဟတ္တမဂ်၌ မှီသည်ဖြစ်ရကား ဆရာအားလုံးပါပြီး ဖြစ်သည်။</p> <p>ဆရာများ ကျေးဇူးကြီး၍ အကြိမ် ရာထောင် တည်ခြင်း ၅-ပါးနှင့် ရှိခိုး၊ နေ့စဉ် သင်္ကန်းအစုံ ရာထောင်၊ ဆွမ်းအုပ်ရာထောင်လှူ၊ စကြဝဠာပြည့် ရတနာကျောင်းကြီး ဆောက်၊ ထောပတ်ဆီဦး စသည့် ဆေးများလှူသော်လည်း ဆရာကျေးဇူး မကုန်။</p> <h3>၅-ဝဇိရူပမသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ အမာဟောင်းနှင့်တူသော စိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်၊ လျှပ်စစ်နှင့်တူသော စိတ်ရှိသူပုဂ္ဂိုလ်၊ ဝရဇိန်နှင့်တူသော စိတ်ရှိသူပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>အမာဟောင်းနှင့်တူသော စိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည်စိတ်ဆိုးတတ် များစွာပင်ပန်းတတ်၏၊ အနည်းငယ်ပြောရုံမျှ စိတ်နာခက်ထန်ကာ စိတ်ဆိုးခြင်းကို ထင်စွာပြုတတ်သည်၊ အမာဟောင်းသည် သစ်သားစ၊ အိုးခြမ်းကွဲ တခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် သွေးပြည် အရိအရွဲများ လွန်စွာထွက်သည်၊ ထိုအမာဟောင်းနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>လျှပ်စစ်နှင့်တူသောစိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်အတိုင်းသိ၏၊ မျက်စိအမြင်ရှိသော ယောက်ျားသည် အလွန်မှောင်သောညဉ့်၌ လျှပ်စစ်ပြက်ခိုက်ဝယ် ရူပါရုံကို မြင်သည်၊ ထိုယောက်ျားနှင့် တူသည်။</p> <p>ဝရဇိန်နှင့်တူသောစိတ်ရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူတို့သည် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိသည်ဖြစ်၍ မျက်မှောက်ပြုလျက် ရောက်၍နေ၏။ ဝရဇိန် မခွဲမဖျက်နိုင်သော ပတ္တမြားကျောက်တစုံတရာ မရှိ၊ ထိုဝရဇိန်နှင့် တူသူတည်းဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-387 <hr> ဥပမာနှီးနှောပုံ မျက်စိအမြင်ရှိသူကား ယောဂီ၊ အမိုက်မှောင်ကား သောတာပတ္တိမဂ် ပယ်အပ်သောကိလေသာ၊ လျှပ်စစ်လက်ခြင်းနှင့် သောတာပတ္တိမဂ်ဖြစ်ချိန်၊ လျှပ်စစ်အရောင်ဖြင့် အမြင်ရှိသူ ယောက်ျားသည် ပတ်ဝန်းကျင် မြင်သလို သောတာပတ္တိမဂ်ခဏ နိဗ္ဗန်မြင်သည်၊ လျှပ်စစ်လက် သကဒါဂါမိမဂ်ဉာဏ်ဖြစ်၊ လျှပ်စစ်ရောင်ဖြင့် ပတ်ဝန်းကျင်မြင်၊ သကဒါဂါမိမဂ် ခဏ နိဗ္ဗာန်မြင်၊ အမှောင်ပြန်ရောက်၊ အနာဂါမိမဂ် ပယ်အပ်သော ကိလေသာ၊ လျှပ်စစ်လက် အနာဂါမိမဂ်ဉာဏ်ဖြစ်၊ လျှပ်စစ်ရောင်ဖြင့် ပတ်ဝန်းကျင်မြင်၊ အနာဂါမိမဂ် ခဏ၌ နိဗ္ဗာန်ကိုမြင်၊ ဤသို့ သိအပ်သည်။</p> <p>ဝရဇိန်နှင့် တူသော စိတ်ရှိသူ ဝရဇိန်နှင့် အရဟတ္တမဂ်၊ ပတ္တမြားကျောက်ကား အရဟတ္တမဂ်ပယ်အပ်သော ကိလေသာ၊ ဝရဇိန်၏ မဖောက်နိုင်သော ဝတ္ထုမရှိသလို အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ဖြင့် မဖြတ်နိုင်သော ကိလေသာမရှိ၊ ဝရဇိန်ဖြင့်ပေါက်လျှင် တဖန် ပြန်မပြည့်သလို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် ဖြတ်ပြီး ကိလေသာပြန်မဖြစ်၊ ဤသို့သိအပ်သည်။</p> <h3>၆-သေဝိတဗ္ဗသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ မှီဝဲဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ အရိုအသေ အလေးအမြတ် ပြု၍ မှီဝဲဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ် ဤသာသနာတော်၌ မိမိအောက် သီလ သမာဓိ ပညာယုတ်သူတည်း၊ သနားစောင့်ရှောက်လို၍ကား မှီဝဲထိုက်သည်၊ မိမိ အကျိုးငှာသာ မမှီဝဲထိုက်။</p> <p>မှီဝဲဆည်းကပ်လုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်မှာ- မိမိနှင့်သီလ သမာဓိ ပညာတူသူတည်း၊ တူသူကို မှီဝဲထိုက်ကြောင်းကား သီလ သမာဓိ ပညာတူသော သူတော်ကောင်းများအတွက် သီလ စသည်ကိုအကြောင်းပြုသော စကား ငါတို့အားဖြစ်မည်၊ ထိုစကားသည် ငါတို့အား အစဉ်မပြတ်သောစကားဖြစ်ကာ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းဖြစ်မည်၊ ထို့ကြောင့်တည်း။</p> <p>ရိုသေလေးမြတ်စွာ မှီဝဲဆည်းကပ်လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ- မိမိထက် သီလ သမာဓိ ပညာလွန်သူတည်း၊ လွန်သူကိုမှီဝဲထိုက်ကြောင်းကား မပြည့်စုံသောသီလ သမာဓိ ပညာအစု၊ ပြည့်စုံစေ၍ ပြည့်စုံပြီးကိုလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့်ချီးမြှောက်ရပေမည်၊ ထို့ကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး နီဟီယတိ ပုရိသော နိဟီနသေဝီ စသော ဂါထာကိုပါဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-388 <hr> သီလယုတ်မြတ်ခဲ့ပုံက ၅-ပါးသီလရှင်ကို ၈-ပါးသီလရှင်က မမှီဝဲအပ်၊ ၁၀-ပါး သီလရှင်ကို စတုပါရိသုဒ္ဓိ သီလရှင်က မမှီဝဲအပ်၊ သီလအတွက် ကျေးဇူးမများသော တရားများကိုကြဉ်၍ ကျေးဇူးများသော တရားများကို မှီဝဲခြင်းကား ပညာဖြင့် ချီးမြှောက်သည်မည်သည်၊ သမာဓိပညာနည်းတူပင်။</p> <h3>၇-ဇိဂုစ္ဆိတဗ္ဗသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ စက်ဆုပ်ထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ လျစ်လျူရှုထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ မှီဝဲဆည်းကပ်လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>စက်ဆုပ်ထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ သီလမရှိ သဘောယုတ်၍ ရဟန်းတု ရဟန်းယောင်သာ ဖြစ်သူတည်း၊ ထိုဒုဿီလကို မမှီဝဲထိုက်ကြောင်းမှာ ဤဒုဿီလကို အတုမယူမိစေကာမူ “ဤပုဂ္ဂိုလ်မှာ မိတ်ဆွေယုတ်ရှိသည်၊ မိတ်ဆွေယုတ်နှင့်ပေါင်းသည်” ဟု မကောင်းသတင်းထွက်နိုင်သည်။</p> <p>မစင်တွင်းကျသောမြွေသည် မကိုက်စေကာမူ မစင်လိမ်းပေနိုင်သော ဆယ်သူနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>လျစ်လျူရှုထိုက်၍ မမှီဝဲ မဆည်းကပ် မလုပ်ကျွေးထိုက်သူမှာ- ဤလောက၌ အချို့ သူသည် စိတ်ဆိုးတတ်များစွာပင်ပန်းတတ်၏၊ အနည်းငယ်ပြောရုံမျှ စိတ်နာခက်ထန် စိတ်ဆိုးခြင်းကို ထင်စွာပြုတတ်သည်၊ အမာဟောင်းသည် သစ်သားစ အိုးခြမ်းကွဲ တခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် သွေးပြည်အရိအရွဲများ လွန်စွာယိုထွက်သည်၊ ထိုအမာဟောင်းနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>လောင်နေဆဲ ထင်းသားမီးစသည် သစ်သားစ အိုးခြမ်းကွဲတခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် လွန်စွာဖျစ်ဖျစ်မည်သည်၊ ထိုမီးစနှင့်တူသူတည်း။ မစင်တွင်းသည် သစ်သားစ အိုးခြမ်းကွဲ တခုခုဖြင့် ထိမိလျှင် မကောင်းသောအနံ့ လွန်စွာဖြစ်သည်၊ ထိုမစင်တွင်းနှင့် တူသတည်း၊ ထိုဒေါသသမားကို မမှီဝဲထိုက်ကြောင်းမှာ ငါ့ကိုဆဲမူလည်း ဆဲရာ၏၊ ခြိမ်းခြောက်မှု လည်း ခြိမ်းခြောက်ရာ၏၊ အကျိုးမဲ့ ပြုမူလည်း ပြုရာ၏၊ ထို့ကြောင့်တည်း။</p> <p>မှီဝဲဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ- သီလရှိ၍ သဘောကောင်းသူတည်း၊ ထိုသီလဝန္တကို မှီဝဲထိုက်ကြောင်းမှာ ဤသီလဝန္တကို အတုမယူမိစေကာမူ “ဤပုဂ္ဂိုလ်မှာ မိတ်ဆွေကောင်းရှိသည်၊ မိတ်ဆွေကောင်းနှင့် ပေါင်းသည်” ဟု ကျော်စောသတင်း ထွက်နိုင်သည်၊ ထို့ကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး နီဟီယတိ ပုရိသော နိဟီနသေဝီ စသော ဂါထာကိုပါ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-389 <hr> လျစ်လျူရှုရမည့် ဒေါသသမား- ရင်းနှီးစွာ အနီးကပ်ပေါင်းလျှင် စိတ်ဆိုးတတ်သလို ဖယ်ထားလျှင်လည်း စိတ်ဆိုးတတ်သည်၊ ထို့ကြောင့် မမှီဝဲနှင့်၊ ကောက်ရိုးမီးလို လျစ်လျူရှုရမည်၊ ကောက်ရိုးမီးကို အနီးကပ်လှုံလျှင် ကိုယ်လောင်နိုင်၍ အဝေးမှလှုံလျှင် အချမ်းမပျောက်ပါ၊ ထို့ကြောင့် မနီးမဝေးက ကောက်ရိုးမီးကို လှုံရသကဲ့သို့တည်း။</p> <h3>၈-ဂူထဘာဏိသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ မစင်နံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူ၊ ပန်းနံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူ၊ ပျားပမာ ချိုသာသော စကားကို ဆိုတတ်သူတို့တည်း။</p> <p>မစင်နံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူဟူသည်- ဤလောက၌ ပွဲသဘင် ပရိသတ် ဆွေမျိုးများအလယ်၊ အသင်းအဖွဲ့များအလယ်၊ မင်းမျိုးများအလယ်၌ တည်နေသူ့အချို့ကို ခေါ်ဆောင်၍ “အမောင်ယောက်ျား၊ လာ၊ သင်သိသမျှ ဆိုပါ” ဟု သက်သေထား မေးအပ်သော် ထိုသူသည် မသိကို အသိ၊ အသိကိုမသိ၊ မမြင်ကို မြင်၊ မြင်သည်ကို မမြင်ဟု မိမိကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ သူတပါးကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ လက်ဆောင် အစားအစာကြောင့်သော် လည်းကောင်း သိလျက် မမှန်စကားကို ပြောဆိုသူတည်း။</p> <p>ပန်းနံ့ရှိသော စကားကို ဆိုတတ်သူဟူသည်- ဤလောက၌ ပွဲသဘင် စသည်များဝယ် တည်နေသူ အချို့ကို ခေါ်ဆောင်၍ သက်သေထား မေးအပ်သော် သိ မသိ၊ မြင် မမြင်ကို ဘယ်အကြောင်းကြောင့်မျှ မမှန်စကားကို မပြောဆိုသူတည်း။</p> <p>ပျားပမာ ချိုသာသော စကားကို ဆိုတတ်သူဟူသည်- စကားကြမ်းကို ပယ်၍ အပြစ်ကင်းကာ နားချမ်းသာသော နှစ်လိုဖွယ်မှီ၍ နှလုံးသို့ သက်ဝင်ယဉ်ကျေးသော လူများ နှစ်သက်မြတ်နိုးဖွယ်ရာ စကားကိုသာ ဆိုတတ်သူတည်း။</p> <h3>၉-အန္တသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ကန်းသောပုဂ္ဂိုလ်၊ တဘက်မြင် ပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-ဘက်မြင်ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>ကန်းသောပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- မရသေးသော စည်းစိမ်ဥစ္စာကို ရအောင်၊ ရပြီးသော စည်းစိမ်ဥစ္စာလည်း တိုးပွားအောင် ပြုနိုင်သော ပစ္စုပ္ပန် ပညာမျက်စိ မရှိသလို ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ အပြစ်ရှိ မရှိ ယုတ် မြတ် မည်းညစ် ဖြူစင်သော အဖို့ရှိသော တရားများကိုသိနိုင်သော တမလွန်ပညာမျက်စိလည်း မရှိသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-390 <hr> တဘက်မြင်ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ပစ္စုပ္ပန် ပညာမျက်စိသာ ရှိ၍ တမလွန်ပညာမျက်စိ မရှိသူတည်း။</p> <p>နှစ်ဘက်မြင်ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ပစ္စုပ္ပန် တမလွန် ပညာမျက်စိ ၂-ဘက်လုံးရှိသူတည်းဟု မိန့်ပြီး ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး၏ အကျိုးအပြစ်များ ပါဝင်သော နစဝ ဘောဂါ တထာ ရူပါ စသော ၆-ဂါထာကိုလည်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀-အဝကုဇ္ဇသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ မှောက်အိုးနှင့် တူသော ပညာရှိ ပုဂ္ဂိုလ်၊ ခါးပိုက်နှင့် တူသော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်၊ ကြီးကျယ်သော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>မှောက်အိုးနှင့်တူသော ပညာရှိဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ရဟန်းတော်များထံ တရားနာရန် ကျောင်းသို့ မပြတ်သွားရာ ရဟန်းတော်များက အစ အလယ် အဆုံး ကောင်းခြင်းရှိ၍ အနက်သဒ္ဒါနှင့် ပြည့်စုံသော တရားကို ဟောကြသည်၊ အားလုံးပြည့်စုံ၍ စင်ကြယ်သော အကျင့်မြတ်ကို ပြကြသည်။</p> <p>ထိုသူသည် တရားနာရာ နေရာ၌ နေလျက် တရား၏ အစကိုလည်း နှလုံးမသွင်း၊ အလယ်အဆုံးကိုလည်း နှလုံးမသွင်း၊ ထိုနေရာမှ ထသော်လည်း အားလုံး နှလုံးမသွင်း၊ မှောက်ထားသော အိုး၌ လောင်းအပ်သော ရေသည် ဘေးလျှောကျ၍ အိုး၌ မတည်၊ ထိုမှောက်အိုးနှင့် တူသူတည်း။</p> <p>ခါးပိုက်နှင့် တူသော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် တရားနာရာ နေရာ၌ နေလျက် တရား၏ အစ အလယ် အဆုံး အားလုံးကို နှလုံးသွင်းသည်၊ ထိုနေရာမှ ထသော်ကား အားလုံးကိုပင် နှလုံးမသွင်းမိ၊ ယောက်ျား၏ ခါးပိုက်အတွင်း၌ နှမ်း ဆန်ကတွတ်မုန့် ဆီးသီးစသော အထူးထူးသော ခဲဖွယ်များ ရောပြွမ်းလျက် ရှိကုန်၏၊ ထိုသူ နေရာမှထသော် သတိမေ့ခြင်းကြောင့် ခဲဖွယ်အားလုံး ဖြန့်ကြဲလိုက်မိသည်။ ထိုခါးပိုက်နှင့် တူသူတည်း။</p> <p>ကြီးကျယ်သော ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် တရားနာရာ နေရာ၌ နေစဉ် လည်းကောင်း၊ နေရာမှ ထစဉ် လည်းကောင်း အားလုံးကို နှလုံးသွင်းမိသည်၊ လှန်အိုး၌ လောင်းသော ရေသည် တည်နေ၍ မလျှောကျပေ၊ ထိုလှန်အိုးနှင့် တူသူတည်းဟုမိန့်ပြီး အဝဇ္ဇပညာ ပုရိသော စသော ၇-ဂါထာကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>အစအလယ်အဆုံး ၃-ပါး ခွဲခြားပုံ- ဒေသနာ သာသနာ ၂-မျိုးလုံး၌ပင် အစ အလယ် အဆုံး အစရှိရာ ဒေသနာ၌ ၄-ပါဒရှိ ၁-ဂါထာတွင် ပဌမပါဒသည် အစ၊ ၂-ပါဒ အလယ်၊ စတုတ္ထပါဒအဆုံး ဖြစ်သည်။ အနုသန္ဓေတရှိသော သုတ်အတွက် နိဒါန်း<br> <br>စာမျက်နှာ-391 <hr> သည် အစ၊ အနုသန္ဓေသည် အလယ်၊ ဤသို့ ဟောသည် ဟူသော နိဂုံးသည် အဆုံး၊ အနုသန္ဓေများသော သုတ်အတွက် ပဌမအနုသန္ဓေသည် အစ၊ အလယ် အနုသန္ဓေများ သည် အလယ်၊ အဆုံး အနုသန္ဓေသည် အဆုံးတည်း။</p> <p>သာသနာတော်အတွက် ခွဲခြားပုံ- သီလအစ၊ သမာဓိအလယ်၊ ဝိပဿနာအဆုံး။ တနည်း စဉ်ယူသော် သမာဓိ ဝိပဿနာမဂ်တစုံ၊ ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ်တစုံ၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်တစုံ စလယ်ဆုံးဟု ခွဲပါ၊ ၂-ခုစီ။ တနည်းခွဲလျှင် သီလ သမာဓိအစ၊ ဝိပဿနာမဂ်အလယ်၊ ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်အဆုံးဖြစ်သည်။</p> <h3>၁-ဒေဝဒူတဝဂ်၊ ၁-သဗြဟ္မကသုတ်</h3> <p>အကြင်အမျိုးတို့၏ သားသမီးတို့သည် မိမိအိမ်၌ မိဘများကို လုပ်ကျွေးပူဇော်ကြ၏၊ ထိုအမျိုးတို့သည် ဗြဟ္မာ၊ လက်ဦးဆရာ၊ အဝေးမှယူဆောင်၍မူလည်း အလှူခံထိုက်သူ နှင့် အတူနေသည်မည်ကုန်၏။ ဗြဟ္မာ၊ လက်ဦးဆရာ၊ အဝေးမှယူဆောင်၍မူလည်း အလှူခံထိုက်သူဟူသော ဤအမည်သည် မိဘများ၏အမည်တည်း။</p> <p>ထိုသို့မည်ကြောင်းကား မိဘတို့သည် သားသမီးများအား ကျေးဇူးများစွာ ရှိကြ၏၊ အသက်ကို စောင့်ရှောက်ကြ၊ ကျွေးမွေးကြ၍ ဤလောကကို ညွှန်ပြကြ၏ဟု မိန့်ပြီး မိဘများသည် သားသမီးများအတွက် ဗြဟ္မာစသည် မည်၍ အစဉ်သနားတတ်သောကြောင့် ပညာရှိသားသမီးသည် မိဘများကို ရိုသေစွာ စားဝတ်နေရေး ကျန်းမာရေးဖြင့် လုပ်ကျွေးရာသည်၊ မိဘလုပ်ကျွေးသော သားသမီးများ မျက်မှောက်ဘဝမှာပင် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းခံပြီး တမလွန်ဘဝ နတ်ပြည်၌ ပျော်ရသည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>မိဘနှင့် ဗြဟ္မာတူပုံ- ဗြဟ္မာကြီးများ မေတ္တာစသည် ၄-ပါးမှီသလို မိဘများလည်း သားသမီးများအပေါ် မစွန့်ပါ။ ကိုယ်ဝန်ရှိလာလျှင် “ဘယ်အခါ ရောဂါကင်းပြီး အင်္ဂါစုံတဲ့သားကို မြင်ရပါ့” ဟု မေတ္တာဖြစ်သည်၊ နို့စို့အရွယ် ကြမ်းပိုးစသည် ကိုက်၍ငိုလျှင် ကရုဏာဖြစ်သည်၊ သွားလာနိုင်ချိန်၊ အရွယ်ရောက်ချိန်၌ ထောပတ်ကြည်၌ဆွတ်သော ဂွမ်းပမာ မုဒိတာဖြစ်သည်၊ သားမယားရ၍ တအိုးတအိမ်ထူထောင်နိုင်ချိန်၌ ဥပေက္ခာဖြစ်သည်။</p> <p>မိဘနှင့် လက်ဦးဆရာ- ဤသို့ နေထိုင်သွားလာ အိပ်စားပါ၊ ဤသူ သင့်အစ်ကို မောင်ညီမပဲ၊ ဤအလုပ် လုပ်သင့်သည်၊ မလုပ်သင့်၊ ဤသူကိုပေါင်းသင့်သည်၊ မပေါင်းသင့်ဟု သင်ပြပေး၍ လက်ဦးဆရာများမှာ မိဘပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>နောက်ပိုင်းမှ သင်ပေးသော ဆင်အတတ် မြင်းအတတ်ဆရာ၊ သရဏဂုံဆရာ၊ စာချဆရာ၊ သောတာပတ္တိမဂ်ဆရာစသည်တို့ကား နောက်ဆရာများသာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-392 </p><hr> <h3>၂-အာနန္ဒသုတ်</h3> <p>“အရှင်ဘုရား၊ အကြင်သို့သဘောရှိသော သမာဓိဖြင့် ဝိညာဉ်ရှိသော ဤကိုယ်၌လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ဖြစ်သော အာရုံအားလုံးတို့၌လည်းကောင်း ငါဟူသော အခြင်းအရာအားဖြင့်ဖြစ်သော အဟံကာရဒိဋ္ဌိ၊ ငါ့ဥစ္စာဟူသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်သော မမံကာရတဏှာ၊ ထောင်လွှားသော အခြင်းအရာအားဖြင့်ဖြစ်သော မာနာနုသယတို့သည် မဖြစ်ကြရာ၊ အကြင်စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိ (စေတောဝိမုတ္တိ)၊ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ်ပညာ (ပညာဝိမုတ္တိ) သို့ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်အား အဟံကာရ မမံကာရ မာနာနုသယတို့ မဖြစ်ကြပါ။</p> <p>ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိ အရဟတ္တဖိုလ်ပညာသို့ရောက်နေသော ရဟန်းအား ထိုသဘောရှိသော သမာဓိကို ရခြင်းသည် ဖြစ်ရာပါသလော” ဟု အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားရာ “သမာဓိကိုရခြင်းဖြစ်ရာသည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>“ထိုသဘောရှိသောသမာဓိကို ရခြင်းသည် ရဟန်းအား အဘယ်သို့ ဖြစ်ရာပါအံ့နည်း” ဟု လျှောက်ပြန်ရာ ဘုရားရှင်က “ဤသာသနာတော်၌ သင်္ခါရအားလုံးတို့၏ ငြိမ်းရာ ဥပဓိအားလုံးကို စွန့်ပယ်ရာ တဏှာကုန်၍ တပ်မက်ခြင်းကင်းရာ ချုပ်ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်သည် ငြိမ်သက်မွန်မြတ်၏” ဟု ရဟန်းအား အကြံဖြစ်၏၊ ဤသို့သာလျှင် သဘောရှိသော သမာဓိကို ရခြင်းဖြစ်ရာသည်ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဤနိဗ္ဗာန်ကိုရည်ရွယ်၍ ပါရာယနဝဂ်တွင် ပုဏ္ဏကလုလင်၏အမေး၌— “လောက၌ မိမိ သူတပါးခန္ဓာကိုယ်များကို ပညာဖြင့် ဆင်ခြင်မိသောကြောင့် အကြင်ရဟန္တာအား လောကဝယ် ဘယ်အာရုံ၌မျှ မတုန်လှုပ်၊ ငြိမ်းအေး၍ အခိုးအငွေ့ဆင်းရဲခြင်း တပ်မက်ခြင်းကင်းသည်၊ ထိုရဟန္တာသည် ပဋိသန္ဓေ အို နာ သေကို ကူးမြောက်ပြီးသူဟု ငါဆိုသည်” ဟု ဟောခဲ့ကြောင်း မိန့်သည်။ (ဤသုတ်ဂါထာများ၌ အရဟတ္တဖိုလ် သမာဓိကိုပင် ဟောသည်။)</p> <h3>၃-သာရိပုတ္တသုတ်</h3> <p>“ငါဘုရားသည် အကျဉ်းအကျယ် ၂-မျိုးလုံးအားဖြင့် တရားဟောကြားခဲ့သော်လည်း ထိုးထွင်း၍သိနိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို ရခဲကုန်၏” ဟု ဘုရားရှင်မိန့်တော်မူရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ကျဉ်းကျယ် ၂-မျိုးလုံး ဟောကြားခဲ့သော် တရားတော်ကို ထိုးထွင်းသိနိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်များ ရှိကြပါလိမ့်မည်၊ ယခုအခါကား တရားဟောချိန်ပါ ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သာရိပုတ္တရာ၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤသာသနာတော်၌ ဝိညာဉ်ရှိသော ကိုယ်၌လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ ဖြစ်ကုန်သော အာရုံ အားလုံးတို့၌ လည်းကောင်း အဟံကာရ မမံကာရ မာနာနုသယတို့ မဖြစ်ကုန်လတ္တံ့၊ အကြင် အရဟတ္တဖိုလ် သမာဓိ<br> <br>စာမျက်နှာ-393 <hr> အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် (မြန်မာ)<br> အရဟတ္တဖိုလ်ပညာသို့ရောက်နေသောပုဂ္ဂိုလ်အား အဟံကာရ မမံကာရ မာနာနုသယတို့ မဖြစ်ကုန်၊ ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိ၊ အရဟတ္တဖိုလ်ပညာသို့ရောက်၍ နေကုန်အံ့ဟု ကျင့်ရာသည်ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သာရိပုတ္တရာ၊ ရဟန်းအား အကြင်အခါမှ စ၍ ဝိညာဉ်ရှိသော ဤကိုယ်၌လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ ဖြစ်ကုန်သော အာရုံအားလုံးတို့၌ လည်းကောင်း အဟံကာရ စသည်တို့ မဖြစ်ကုန်၊ အကြင်အရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိပညာသို့ ရောက်နေသောပုဂ္ဂိုလ်အား အဟံကာရ စသည်တို့ မဖြစ်ကုန်၊ ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သမာဓိပညာသို့ ရောက်၍နေသော ရဟန်းကို တဏှာဖြတ်ပြီးသူ သံယောဇဉ်လွန်ပြီးသူ ကောင်းစွာမာနကို ပယ်ခြင်းကြောင့် ဆင်းရဲအဆုံးကို ပြုပြီးသူဟူ၍ ဆိုအပ်၏၊ ဤသဘောကိုရည်၍ ပါရာယနဝဂ်တွင် ဥဒယလုလင် အမေး၌—</p> <p>ကာမသညာ၊ ဒေါမနဿ ဤ ၂-ပါးကို ပယ်သော ထိနကို ပယ်နုတ်၍ ကုက္ကုစ္စကို ပိတ်ပင်သော ဥပေက္ခာ သတိစင်ကြယ်ခြင်းရှိသော သမ္မာသင်္ကပ္ပ ရှေ့သွားရှိ၍ အဝိဇ္ဇာကို ဖျက်နိုင်သော အရဟတ္တဖိုလ်ကို ငါဆို၏ဟု ဟောခဲ့ကြောင်း မိန့်ကြားသည်။</p> <p>သိနိုင်သူ ရခဲသည်- အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ဉာဏ်ကို စေ့ဆော်ထိပါးလို၍ ဤစကား ဘုရားမိန့်သည်၊ အရှင်မြတ်က “တပည့်တော် သိနိုင်ပါသည်” ဟု တိုက်ရိုက်မလျှောက်သော်လည်း “တင်းတင်းရင်းရင်း ဘုရားရှင် ဟောတော်မူပါ၊ ဘုရားဟော တရားကို နည်းရာထောင်ဖြင့် သိအောင် တပည့်တော် ကြိုးစားပါမည်၊ သိဖို့ရာ တပည့်တော် တာဝန်ပါ” ဟူသောအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် တရားဟောဖို့ရာကို တောင်းပန်သည်။</p> <h3>၄-နိဒါနသုတ်</h3> <p>(ဝဋ်ဆင်းရဲသို့ရောက်စေတတ်သော) ကံဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ လောဘ ဒေါသ မောဟတို့တည်း၊ အကြင်ကံကို ယောဂီသည် ပြုအပ်၏၊ လောဘကြောင့်ဖြစ်၏၊ လောဘလျှင် အကြောင်းနိဒါန်း၊ အကြောင်းသမုဒယရှိ၏၊ ထိုကံရှိသူ၏ အတ္တဘော ဖြစ်ရာဘုံ၌ ထိုကံသည် အကျိုးပေး၏၊ ထိုကံ အကျိုးပေးရာဘုံဝယ် မျက်မှောက်ဘဝ၌ သော်လည်းကောင်း၊ ဒုတိယဘဝ၌သော်လည်းကောင်း၊ အဆက်ဆက်သော ဘဝ၌ သော် လည်းကောင်း ထိုကံ၏အကျိုးကို ခံစားရသည်။<br> အကြင်ကံကို ဒေါသသည်... မောဟသည် ပြုအပ်၏ စသည်တူပြီ။</p> <p>ကောင်းစွာ သိုမှီးထားအပ်ကုန်သော မျိုးစေ့ကောင်းများကို လယ်ယာကောင်း၌ ပြုပြင်ထားသောမြေကောင်း၌ ကြဲချအပ်ကုန်၏။ မိုးလည်း ကောင်းစွာ ရွာသွန်းလျှင် မျိုးစေ့များသည် ကြီးပွား စည်ပင်ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်ကုန်ရာသကဲ့သို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-394 <hr> (ဝဋ်ကင်းရာနိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေတတ်သော) ကံဖြစ်ကြောင်း တရား ၃-မျိုးမှာ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟတို့တည်း၊ အကြင်ကံကို အလောဘသည် ပြုအပ်၏၊ အလောဘကြောင့် ဖြစ်၏၊ အလောဘလျှင် အကြောင်းနိဒါန်း၊ အကြောင်း သမုဒယ ရှိ၏၊ လောဘကင်းသော် ထိုကံကို ပယ်ပြီးဖြစ်၏။ အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ဖြတ်ပြီးဖြစ်ကာ နုတ်ပြီးထန်းပင်ရာလို အသစ်မဖြစ်တော့ပေ၊ နောင်ဖြစ်မည့်သဘော မရှိ။<br> အကြင်ကံကို အဒေါသသည်... အမောဟသည် ပြုအပ်၏စသည် တူပြီ။</p> <p>ကောင်းစွာ သိမ်းထားအပ်ကုန်သော မျိုးစေ့ကောင်းများကို ယောက်ျားသည် မီးတိုက်၍ မီးသွေးဖြစ်အောင် ပြုပြီးလျှင် လေပြင်း၌မူလည်း လွှင့်ငြားအံ့၊ ရေစီးသန်သော မြစ်၌မူလည်း မျှောငြားအံ့၊ ဤသို့ပြုအပ်သော် ထိုမျိုးစေ့သည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ ဖြတ်ပြီးဖြစ်ကာ နုတ်ပြီးထန်းပင်ရာလို အသစ်မဖြစ်တော့ပေ၊ နောင်ဖြစ်မည့် သဘော မရှိသကဲ့သို့တည်း ဟု မိန့်ပြီး လောဘဇံ၊ ဒေါသဇံ စေဝစသော ၂-ဂါထာကိုလည်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကံနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ်</h3> <p>သုတ္တန်နည်းကံ ၁၁-ပါး- ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယ၊ ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယ၊ အပရာပရိယဝေဒနီယ ဟု ၃-ပါး (အဟောသိကံမပါ)၊ ဂရုက၊ ဗဟုလ၊ အာသန္န၊ ကဋတ္တာကံ (၄-ပါး)၊ ဇနက၊ ဥပတ္ထမ္ဘက၊ ဥပပီဠက၊ ဥပဃာတက (၄-ပါး)။</p> <p>ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနိယကံ- ဇောဝီထိ တခု၌ ဇော ၇-ကြိမ်တွင် ကုသိုလ်ဖြစ်စေ၊ အကုသိုလ်ဖြစ်စေ ပဌမဇောစေတနာတည်း၊ ဤဘဝ အကျိုးပေးသည်။ ကာကဝတ်တိယ၊ ပုဏ္ဏသူဌေးများ ကုသိုလ်ကျိုး၊ နန္ဒဘီလူး၊ နန္ဒလုလင်၊ နန္ဒနွားသတ်သမားများ၊ ကောကာလိက ရဟန်းမိုက်၊ သုပ္ပဗုဒ္ဓသာကီဝင်၊ ဒေဝဒတ်၊ စိဉ္စမာဏဝိကာတို့ အကုသိုလ်ကျိုး မျက်မှောက်ရကြသည်။</p> <p>၎င်းကံ ယခုဘဝ အကျိုးမပေးလျှင် အဟောသိကံမည်သည်၊ သားမုဆိုးသည် သားကောင်ကို မြားဖြင့် ပစ်ရာ ထိမှန်လဲကျ မုဆိုးမိသားစု ဝမ်းသာရသည်။ (အကျိုးပေးပုံနှင့် ကံ)။ မြားမမှန်၍ လွတ်ပြေးသော သမင်ကမူ ဤအရပ်ကို ပြန်မကြည့်တော့ပေ။ (အဟောသိကံ ဖြစ်ပုံ)။</p> <p>ဥပပဇ္ဇဝေဒနိယကံ- သတ္တမဇော စေတနာတည်း၊ ဒုတိယဘဝ အကျိုးပေးသည်။ ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ သမာပတ် ၈-ပါးက ဗြဟ္မာ့ပြည်အကျိုးပေး၊ ကြွင်းသမာပတ်များ အဟောသိကံ။ အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ အနန္တရိယကံ ၅-ပါးတွင် ကံတပါးက အကျိုးပေး၊ ကြွင်းကံ ၄-ပါး အဟောသိကံ၊ အထက် သားမုဆိုးဥပမာနှင့် ဆက်မှတ်လေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-395 <hr> အပရာပရိယဝေဒနိယကံ- အလယ်ဇော ၅-ချက် စေတနာတည်း၊ သံသရာလည်သမျှ တတိယဘဝမှ စ၍ အကျိုးပေးသည်၊ ခွေးမုဆိုးသည် သမင်ကိုမြင်၍ ခွေးလွှတ်ရာ မိသောနေရာ၌ သမင် ခွေးကိုက်ခံရသကဲ့သို့တည်း။ ဤကံမှ လွတ်သော သတ္တဝါမည်သည် မရှိ။</p> <p>ဂရုကကံ- ကြီးလေးသော ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ မဟဂ္ဂုတ်၊ အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ပဉ္စာနန္တရိယကံများတည်း၊ ဤကံများ ရှိနေသမျှကြွင်းကံများ အကျိုးမပေးနိုင်၊ ကောင်းဆိုး ပဋိသန္ဓေကျိုး ၂-မျိုး၊ ကံအလျောက် အကျိုးပေးသည်၊ မုန်ညင်းစေ့မျှ ငယ်သော်လည်း ကျောက်ခဲ သံလုံးသည် ရေမပေါ်၊ မြုပ်ဆင်း သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ဗဟုလကံ- ကာလရှည်ကြာ အထုံအကျင့်ပါ၍ ပြုအပ်သော အားကြီးသော ကံများတည်း၊ အားကြီးသော ကုသိုလ်များတွင် ဝမ်းသာစွာ ပြုအပ်၊ အကုသိုလ် များတွင် ပင်ပန်းစွာ ပြုအပ်သော ကံများလည်း ယင်းအမည်ရသည်။ လက်ဝှေ့သမား ၂-ဦးတွင် အားကြီးသူက ငယ်သူကို လဲသွားစေသလို အထုံအကျင့် အရသော်လည်းကောင်း၊ များသော နီးကပ်မှု အရသော်လည်းကောင်း အားကြီးသော ကံက (အားငယ်သော ကံကို လွှမ်းမိုး၍) အကျိုးပေးသည်။</p> <p>ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း၏ ကံထူး- မင်းစစ်ရှုံး၍ အမတ်တဦးနှင့် မြည်းစီး ထွက်ပြေးရသည်၊ တောအုပ်တခုဝင်စဉ် ဆာလောင်လှ၍ ပုဆိုးကြား ထားယူလာသော ရွှေရေသောက်ခွက်တွင်းရှိ ထမင်းကို ကိဉ္စအမတ်က ဆက်သရာ ၄-ပုံ ပုံခိုင်းသည်။ မြည်းပါတွက်မှ ၃-ဦးသာ ရှိသည်၊ ၄-ပုံ ပုံခိုင်းသည်ကို နားမလည်၍ အမတ်က မေးရာ “မှတ်မိချိန်မှ စ၍ မလှူဘဲ မစားဖူးခဲ့၊ တောကြီးအလယ် အလှူခံလာ မလာ၊ သင့်တာဝန်မဟုတ်၊ ငါသဒ္ဓါရှိလျှင် အလှူခံရပေမည်၊ ပင့်သာ ပင့်လိုက်” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>မဟာတိဿထေရ် အလှူခံကြွ ဆွမ်းချိန်ပါဘုရားဟု ၃-ကြိမ် အမတ်ပင့်သံကို ဒိဗ္ဗသောတ အဘိညာဉ်ဖြင့် အရှင်မြတ်ကြားကာ အကြောင်းစုံသိ၍ ချီးမြှောက်ရန် ကြွလာရာ မင်းကြီးသည် စုပုံထည့်လှူပြီး “အာဟာရနှင့် စပ်၍ ပင်ပန်းဆင်းရဲမှု တရံတဆစ်မျှ မဖြစ်ရပါစေ” ဟု ဆုတောင်းသည်။ အမတ်လည်း “မစားဝံ့၍ လှူသလို မြည်းကလည်း လှူလိုသည်၊ မင်းကြီးသိ၍ မြည်းဝေစုပါ လှူပြန်သည်၊ အရှင်မြတ် ပြန်ကြွပြီး သံဃာ အားလုံးအားပင် လှူသည်။</p> <p>ကောင်းကင်က သပိတ်ပြန်ကြွလာ ဆွမ်းအပိုကို ပိုစေလျှင် ကောင်းမှာပဲဟု ဆာလောင်လှ၍ မင်းကြီးကြံစည်ရာ အကြံကို သိသော အရှင်မြတ်သည် အားလုံး လောက်ငအောင် ပြု၍ သပိတ်ကို ကောင်းကင်က လှုပ်လိုက်သည်၊ သပိတ်သည် မင်းကြီးလက်တွင်း ရောက်လာ ၃-ဦးလုံးအတွက် ပြည့်စုံသည်။ မင်းကြီးသည် သပိတ်ကို ဆေး၊ သုတ်ပြီး အပေါ်ရုံ ခြုံထည်ကို သပိတ်၌ ထည့်၍ “အရှင်မြတ်လက် သပိတ်တည်ပါစေ” ဟု ကောင်းကင်က ပို့ဆက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-396 <hr> ထို့နောက် ဘုရားဇာတ်တော် ၈-ပုံ ၁-ပုံကို အတောင် ၁၂၀-ရှိ မဟာစေတီ တည်မပြီးမီ သေချိန်နီးလာသောမင်းကြီးသည် မဟာစေတီတောင်မျက်နှာ၌ အိပ်လျက် သံဃာများရွတ်သော နိကာယ်ငါးရပ်ကို ကြားနာစဉ် နတ်ပြည်ခြောက်ထပ်မှ ရထား ၆-စင်း ကောင်းကင်၌ တည်လာသည်။</p> <p>ကုသိုလ်ပြုပြီး စာရင်းကိုလည်း မင်းကြီးကြားနာရာ အခြားကုသိုလ်များ၌ မထူးခြား၊ စစ်ရှုံးစဉ် ရွှေခွက်ထမင်းကို ၄-ပုံပုံ၍ ရှင်တိဿအား လှူခဲ့သည်ဟုကြားမှ ရပ်ခိုင်းပြီး သံဃာအား နှစ်သက်ဖွယ် နတ်ပြည်မေးလျှောက်သည်၊ ဘုရားလောင်းများ စံရာ တုသိတာဟု မိန့်ကြ၊ မင်းလည်းကွယ်လွန်၍ တုသိတာရထားစီးသည်။ အားကြီးသော ကံအကျိုးပေးပုံတည်း။</p> <p>အာသန္နကံ- သေခါနီးအောက်မေ့နိုင်သော ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံတည်း၊ နွားအပြည့်ရှိ နွားခြံတံခါးဖွင့်လွှတ်လျှင် ခြံကပ်နေသောနွားသည် ပျည့်နဲ့နဲ့ နွားအိုကြီးပင် ဖြစ်စေ၊ ရှေးဦးထွက်ခွင့်ရသလို အခြားကံများရှိသော်လည်း သေခါနီးကံက အကျိုးပေးသည်။</p> <p>ကုသိုလ်ကံကြောင့် နတ်ပြည်ရောက်- နှစ် ၅၀-လုံး ရေလုပ်ငန်းရှင်တဦး သေခါနီး မထနိုင်တော့ချိန် တောင်ပေါ်ကျောင်းတိုက်၊ ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင် အရှင်စူဠကိဿသိ၍ “မပျက်စီးပါစေနှင့်” ဟု ကြံကာ လူနာအိမ်ကြွ အခြေအနေပေး သတိဖြစ်စေပြီး သီလယူနိုင် မယူနိုင်မိန့်ရာ ယူပါမည်လျှောက်သဖြင့် အရှင်မြတ်က သရဏဂုံ ၃ ပါးပေးသည်။ သီလပေးဖို့ ငါးပါးသီလ စကားဆိုသောအခါ လျှာပြတ်ကျသည်၊ အရှင်မြတ်လည်း သင့်လောက်ပြီဟုကြံကာ ပြန်ကြွခဲ့၏၊ လူနာလည်း ကွယ်လွန်၍ စာတုမဟာရာဇ်ဘုံ၌ဖြစ်သည်။ နတ်သားလည်း ရှေးကံကိုဆင်ခြင်သိ၍ အရှင်မြတ်ထံပြန်လာပြီး ငါးပါးသီလအထိ ယူနိုင်လျှင် အထက်နတ်ပြည်အထိ ဖြစ်ပါမည်ဟု လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းသမား သာသနာစော်ကား၍ မိကျောင်းပြိတ္တာဖြစ်- သောတာပန်ဖြစ်ရန် နှစ် ၃၀-ပတ်လုံး ဒွတ္တိံသကမ္မဋ္ဌာန်းကို သရဇ္ဈာယ်နေသော ကာလဥပါသကာသည် ကမ္မဋ္ဌာန်းအရိပ်အရောင်မျှ မဖြစ်နိုင်ရကား “ဘုရားသာသနာသည် ထွက်မြောက်ကြောင်းမဟုတ်နိုင်” ဟု အယူဖောက်ပြန်ပြီးသေသော် ဂင်္ဂါမြစ်၌ ဥသဘရှိသော မိကျောင်းပြိတ္တာဖြစ်သည်၊ တချိန်တွင် ကစ္ဆကဆိပ်သို့ ရောက်လာသော ကျောက်တိုက်လှည်း ၆၀-ကို နွားများနှင့် ကျောက်များကိုပါ စားလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-397 <hr> ကဋတ္တာကံ- အထက်ကံ ၃-ပါးမှလွတ်သော အမှတ်မဲ့ကံတည်း၊ အရူးပစ်သော တုတ်ချောင်း တနေရာရာရောက်သလို (အထက်ကံ ၃-ပါးမရှိလျှင်) တနေရာရာ၌ အကျိုးပေးသည်။</p> <p>ဇနကကံ- ကံတခုသည် ပဋိသန္ဓေကျိုးကိုသာ ဖြစ်စေ၍ ပဝတ္တိကျိုးကို အခြားကံကဖြစ်စေသည်။ မိခင်က မွေးပေး၍ နို့ထိန်းက ကျွေးမွေးသည်၊ ဇနကကံသာတည်း။</p> <p>ဥပတ္ထမ္ဘကကံ- ထောက်ပံ့ပေးသော ကုသိုလ် အကုသိုလ် ၂-မျိုးတည်း၊ ကုသိုလ်ကြောင့် သုဂတိ၌ဖြစ်၊ ထပ်ထပ်ပြုသောကုသိုလ်ကံသည် ထောက်ပံ့ပေးရကား နှစ်ပေါင်း သိန်းသန်းသုဂတိ၌ ကျက်စားရသည်။ အကုသိုလ်ကြောင့် ဒုဂ္ဂတိ၌ဖြစ်၊ ထပ်ထပ်ပြုသော အကုသိုလ်ကံသည် ထောက်ပံ့ပေးရကား နှစ်ပေါင်း သိန်းသန်းဒုဂ္ဂတိ၌ သာ ဖြစ်ရသည်။ (တနည်းကား) ပဋိသန္ဓေ ပဝတ္တိအခါ၌ ရုပ်နာမ်အကျိုးကို ဖြစ်စေသော ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံကား ဇနက၊ အကျိုးကို ကိုယ်တိုင်မဖြစ်စေဘဲ အခြားကံများဖြစ်စေထားသော အကျိုး၌ ချမ်းသာဆင်းရဲကြာရှည်အောင် ထောက်ပံ့သည်ကား ဥပတ္ထမ္ဘကတည်း။</p> <p>ဥပပီဠကကံ- အခြားကံများ ဖြစ်စေထားသောအကျိုး၌ ချမ်းသာဆင်းရဲ အချိန် တိုအောင် ကပ်နှိပ်စက်သည်၊ နှိပ်စက်ပုံမှာ ကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးနေစဉ် အကုသိုလ်ကံ၊ အကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးနေစဉ် ကုသိုလ်ကံက အကျိုးပေးခွင့်မရအောင် ကပ်နှိပ်စက်သည်။ ကြီးပွားနေသော သစ်ပင်ချုံနွယ်ကို တုတ် ဓားဖြင့် ရိုက်ဖြတ်က မကြီးထွားနိုင်တော့သလိုတည်း၊ သုနက္ခတ်ရဟန်း၏ အကုသိုလ်ကံသည် မူလကုသိုလ်ကံကို၊ သူသတ်သမား၏ ကုသိုလ်ကံသည် မူလအကုသိုလ်ကံကို ကပ်နှိပ်စက်သည်။</p> <p>နှစ်-၅၀ လူသတ်သမားနှင့် တာဝတိံသာ- ရာဇဂြိုဟ်မြို့၌ နှစ် ၅၀-လုံး ခိုးသူသတ်ယောက်ျားကို အိုသဖြင့် မင်းက အနားပေးလိုက်သည်။ သူသတ်သမားသည် အလုပ်လုပ်နေစဉ်က ဖြစ်သလို ဝတ်စားရသည်၊ ယခု ကောင်းစွာစား၊ ကောင်းစွာဝတ်မည်ကြံပြီး မယားကို နို့ထမင်းချက်ခိုင်းကာ မြစ်ဆိပ် ရေချိုးသွားသည်။ အဝတ်သစ်များဝတ်ပြီး ပြန်လာရာတွင် အရှင်သာရိပုတ္တရာကို တွေ့သဖြင့် “အကုသိုလ်အလုပ်မှလည်း ကင်းပြီ၊ အရှင်မြတ်ကိုလည်း ဖူးရပြီ” ဟု ဝမ်းသာစွာ အရှင်မြတ်ကို အိမ်ပင့်၍ နို့ဆွမ်း ဆက်ကပ်သည်။</p> <p>ဆွမ်းကပ်ပြီး အနုမောဒနာ နာရ၍ အနုလောမဉာဏ်ဖြစ်ရပြီ။ အရှင်မြတ်အပြန် လိုက်ပို့ပြန်အလာ၊ သားငယ်မိခင်နွားမနင်းခံရ ကွယ်လွန်၍ တာဝတိံသာ၌ ဖြစ်ရသည် ဟု ဘုရားဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-398 <hr> ဥပဃာတကကံ- အားနည်းသော ကံတပါးကို ကပ်သတ်တတ်သော (မူလကံကျိုး ကိုဖြတ်ကာ မိမိဝင်အကျိုးပေးသော) ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံတည်း၊ ဥပစ္ဆေဒကကံလည်း မည်သည်။ ကပ်သတ်ပုံမှာ- ကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးနေချိန် အကုသိုလ်ကံတခုထွက်လာပြီး၊ အကုသိုလ်အကျိုးပေးနေချိန် ကုသိုလ်ကံတခုထွက်လာပြီး မူလပေးနေသော ထိုကံဟောင်းကို ဖြတ်ကြစေသည်။ အဇာတသတ်၏ မိုက်မဲမှုကံသည် မူလကုသိုလ်ကံကို ဖြတ်ပစ်သည်၊ အင်္ဂုလိမာလ၏ မဂ်ကုသိုလ်သည် မူလအကုသိုလ်ကံကို ဖြတ်ပစ်သည်၊ သုတ္တန်နည်း ကံ ၁၁-ပါးဝေဖန်ပုံတည်း။</p> <h3>အဘိဓမ္မာနည်း ကံ ၁၆-ပါး ဝေဖန်ပုံ</h3> <p>၁။ ဂတိသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (သုဂတိ ဘဝဖြစ်နေ၍ အကျိုးပေးခွင့် မရဟူလို။)</p> <p>၂။ ဥပဓိသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (မကောင်းမှုကြောင့် ကျွန်မသားဖြစ်ပေမယ့် ရုပ်လှ၍ အလုပ်ကြမ်းမလုပ်ရ၊ သားရှင်းလို ဥစ္စာထိန်းစသည် ဆောင်ရွက်ရသည်။)</p> <p>၃။ ကာလသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကမ္ဘာဦးနှင့်တူချိန် စားစရာပေါများ၍ အကုသိုလ်အကျိုးပေးခွင့်မရ။)</p> <p>၄။ ပယောဂသမ္ပတ္တိကာကွယ်မှုကြောင့် ဆိုးကျိုးမပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကပ်သင့်ချိန် ကပ်၊ ရှောင်သင့်ချိန် ရှောင်၊ ပြေးသင့်ချိန် ပြေး၊ လက်ဆောင်ထိုးသင့်ချိန် ထိုးစသည်အားထုတ်ကာ မကောင်းကျိုးလွတ်သည်။)</p> <p>၅။ ဂတိဝိပတ္တိကိုစွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ဒုဂ္ဂတိဘဝခံမည်။)</p> <p>၆။ ဥပဓိဝိပတ္တိကိုစွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကျွန်မသားဖြစ်ရုံမျှမက အရုပ်ဆိုးလှသဖြင့် ယောက်ျားဖြစ်က ဆင်ထိန်း၊ မြင်းထိန်း၊ မိန်းမဖြစ်က ထမင်းချက်၊ အမှိုက်သွန်စသည် ရွံ့ဖွယ်ရာများသာလုပ်ရသည်။)</p> <p>၇။ ကာလဝိပတ္တိကိုစွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (အစာရှားချိန် စည်းစိမ်ပျက်ချိန် စသည်များ၌ မကောင်းကျိုးရသည်။)</p> <p>၈။ ပယောဂဝိပတ္တိကို စွဲ၍ မကောင်းကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ (ကပ်သင့်ချိန် ကပ်၊ ရှောင်သင့်ချိန် ရှောင် စသည် အားမထုတ်က ခံရမည်။)</p> <p>၉။ ဂတိဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ ဒုဂ္ဂတိဘဝ၌ ဖြစ်သူအား ကုသိုလ်ကံက ကောင်းကျိုးမပေးနိုင်။</p> <p>စာမျက်နှာ-399 <hr> <p>၁၀။ ဥပဓိဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ၊ (ကုသိုလ်ကြောင့် မင်းသားဖြစ်သော်လည်း ကန်းနေ၍ အိမ်ရှေ့မင်းရာထူးမရ။)</p> <p>၁၁။ ကာလဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ၊ (အစာရှားချိန် စည်းစိမ်ပျက်ချိန် လူများ ကောင်းကျိုးမဖြစ်။)</p> <p>၁၂။ ပယောဂဝိပတ္တိ ကာကွယ်မှုကြောင့် ကောင်းကျိုးမပေးသော ကုသိုလ်ကံ (ကပ်သင့်ချိန် ကပ် စသည် အားမထုတ်က ကောင်းကျိုးမပေး။)</p> <p>၁၃။ ဂတိသမ္ပတ္တိကိုစွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (သုဂတိဘဝ အကျိုးပေးသည်။)</p> <p>၁၄။ ဥပဓိသမ္ပတ္တိကို စွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (မင်းသားဖြစ်၍ ဥပဓိပြည့်စုံရကား အိမ်ရှေ့မင်း စသည်ဖြစ်သည်။)</p> <p>၁၅။ ကာလသမ္ပတ္တိကိုစွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (ကမ္ဘာဦးအချိန်၊ အစားအစာပေါချိန်ဖြစ်၍ ကောင်းကျိုးရသည်။)</p> <p>၁၆။ ပယောဂသမ္ပတ္တိကိုစွဲ၍ ကောင်းကျိုးပေးသော ကုသိုလ်ကံ (အားထုတ်ခြင်းဖြင့် အကျိုးရသည်။)</p> <h3>ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်နည်း ကံ ၁၂-ပါး ဝေဖန်ပုံ</h3> <p>၁။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ အဟောသိ ကမ္မဝိပါကော— အကျိုးပေးလှည့် ပြီးဖြစ်သော အတိတ်ကံ။<br> ၂။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ နာဟောသိ ကမ္မဝိပါကော— အကျိုးပေးလှည့် မရသေးသော အတိတ်ကံ။<br> ၃။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ အတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခု အကျိုးပေးလှည့် ရနေသော အတိတ်ကံ။<br> ၄။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ နတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခု အကျိုးပေးလှည့် မရသေးသော အတိတ်ကံ။<br> ၅။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင်အကျိုးပေးလှည့်ရမည့် အတိတ်ကံ။<br> ၆။ အဟောသိ ကမ္မံ၊ န ဘဝိဿတိ ဝိပါကော— နောင်အကျိုးပေးလှည့် မရမည့် အတိတ်ကံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-400 <hr> ၇။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ အတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခု အကျိုးပေးလှည့် ရသော ပစ္စုပ္ပန်ကံ။<br> ၈။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ နတ္ထိ ကမ္မဝိပါကော— ယခုအကျိုးပေးလှည့် မရသော ပစ္စုပ္ပန်ကံ။<br> ၉။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင် အကျိုးပေးလှည့် ရမည့် ပစ္စုပ္ပန်ကံ။</p> <p>၁၀။ အတ္ထိ ကမ္မံ၊ န ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင် အကျိုးပေးလှည့် မရမည့် ပစ္စုပ္ပန်ကံ။</p> <p>၁၁။ ဘဝိဿတိ ကမ္မံ၊ ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင်အားထုတ်မည့် အကျိုးပေးလှည့်ရမည့် အနာဂတ်ကံ။</p> <p>၁၂။ ဘဝိဿတိ ကမ္မံ၊ န ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော— နောင်အားထုတ်မည့် အကျိုးပေးလှည့်မရမည့် အနာဂတ်ကံ။</p> <p>ကံများသွင်းယူပုံ- ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်နည်း ၁၂-ပါး၊ အဘိဓမ္မာနည်း ၁၆-ပါးကို မိမိနေရာမှ ရွှေ့ရှားလျှင် သုတ္တန်နည်း ၁၁-ပါးတို့သာ ဖြစ်ကြသည်။ ယင်း ၁၁-ပါး ကိုလည်း မိမိနေရာမှ ရွှေ့ရှားလျှင် ဒိဋ္ဌဓမ္မ၊ ဥပပဇ္ဇ၊ အပရာပရိယဝေဒနီယ ၃-ပါးတို့ သာတည်း၊ ယင်း ၃-ပါးပြောင်းရွှေ့ မရ၊ နေရာမြဲသည်။</p> <p>ဥပမာနှီးနှောပုံ- မျိုးစေ့များနှင့် ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ တူသည်။ မျိုးစေ့မီးရှို့သော ယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ မီးနှင့် မဂ်ဉာဏ်၊ မျိုးစေ့မီးလောင်ချိန်နှင့် မဂ်ဉာဏ်ကြောင့် ကိလေသာမျှော့ သေချိန်၊ မီးသွေးဖြစ်ချိန်နှင့် ခန္ဓာဝဋ်မြစ် ပြတ်တည်ချိန်၊ လေလွှင့် ရေမျော၍ ဘာမျှမဖြစ်ချိန်နှင့် ခန္ဓာ ၅-ပါးချုပ်၍ ဘဝသစ်၌ ပဋိသန္ဓေ မယူ ချိန် အတူဟု မှတ်သားအပ်သည်။</p> <h3>၅-ဟတ္ထကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် အာဠဝီပြည် ယင်းတိုက်တောဝယ် နွားများသွားလမ်း သစ်ရွက်အခင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် အညောင်းပြေ လမ်းလျှောက်လာသော ဟတ္ထက-အာဠဝကမင်းသားသည် ဘုရားရှင်ကို မြင်လျှင် ချဉ်းကပ်ရှိခိုးပြီး “ချမ်းသာစွာ ကျိန်းစက်တော်မူရပါ၏လော” ဟု လျှောက်ရာ “ချမ်းသာစွာ ကျိန်းစက်ရပါ၏၊ လောက၌ ချမ်းသာစွာ အိပ်စက်ရသူများတွင် ငါဘုရားလည်း တဦးပါဝင်သည်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ဆောင်းရာသီည အေးချမ်းလှ၍ တပို့တွဲနှင့် တပေါင်းအကူး ကြား ၈-ရက် သည် ဆီးနှင်းများစွာ ကျချိန်ပါ။ မြေပြင်သည် နွားခွာရာများဖြင့် ကြမ်းနေပါသည်။ သစ်ရွက်အခင်းပါးသည့်ပြင် သစ်ပင်၏ အရွက်များလည်း ကျရကား သင်္ကန်းတော်များပင် အေးကုန်ပါသည်။ အရပ်လေးမျက်နှာမှ လေအေးသည်လည်း တိုက်ခတ်နေ...<br> <br>စာမျက်နှာ-401 <hr> ပါလျက် ချမ်းသာစကား မိန့်ကြားတော်မူနိုင်ပါပေသည်” ဟု မင်းသား လျှောက်တင်ရာ ဘုရားရှင်က—</p> <p>“မင်းသား၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤအရာ၌ သင့်ကို ပြန်မေးမည်၊ သဘောကျသလို သင်ဖြေ၊ ဆိုမည့်စကားကို သင်မည်ပုံ ထင်သနည်း၊ ဤလောက၌ သူကြွယ်အား ဖြစ်စေ၊ သူကြွယ်သားအားဖြစ်စေ လေလုံမိုးလုံ အခင်းအကျင်း အခမ်းအနားစုံသော တိုက်အိမ်ကြီးဝယ် နှစ်သက်လောက်သော မယား ၄-ယောက်က ယုယမှုမျိုးစုံဖြင့် ပြုစုရာ ထိုသူကြွယ် ချမ်းသာစွာ အိပ်နိုင် မအိပ်နိုင်” အမေးကို “အိပ်ရပါကြောင်း” ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“ရာဂနှင့်စပ်၍ ကိုယ်စိတ် ပင်ပန်းသူသည် အအိပ်ဆင်းရဲသည်— မဟုတ်လော”၊ “ဆင်းရဲပါသည် ဘုရား” ဘုရားရှင် အမေးကို မင်းသားပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>“ရာဂနှင့် စပ်၍ ပင်ပန်းသော သူကြွယ်ဖြစ်စေ၊ သူကြွယ်သားဖြစ်စေ ဆင်းရဲစွာ အိပ်ရသည်၊ ထိုရာဂကို ငါဘုရား ပယ်နုတ်ပြီးပြီ၊ နောင် ပေါ်မလာနိုင်၊ ထို့ကြောင့် ငါဘုရား ချမ်းသာစွာ အိပ်ရသည်” ဟု မိန့်ပြီး “ဒေါသ မောဟနှင့် စပ်၍ ကိုယ်စိတ် ပင်ပန်းသူများ အအိပ်ဆင်းရဲ မဆင်းရဲ” မေးတော်မူသည်။ မင်းသားလည်း “ဆင်းရဲကြောင်း” ဝန်ခံလျှောက်ထားရသည်။</p> <p>ဟတ္ထကအာဠဝက လက်ဆင့်ကမ်း ပြောင်းကာ ကြီးပွားလာရသော မင်းသားဖြစ်သည်။ ဖြစ်ရပ်နှင့် စပ်၍ ဓမ္မဒေသနာ ဖြစ်မည်ကို မြင်၍ ထိုလမ်းကြွ သစ်ရွက်ခင်း၌ ဘုရားရှင် ထိုင်နေတော်မူသည်။ မင်းသားသည်လည်း ဥပါသကာ ၅၀၀-နှင့် နံနက် စောစောထ၊ ဘုရားထံသွားရာ ဘုရားပူဇော်ဖို့ ပန်းခူးလို၍ လမ်းမကြီးမှ ထွက်၊ သွားလမ်းရောက်လာသည်။</p> <p>အန္တရဋ္ဌက- တပို့တွဲ လမကုန်မီ ၄-ရက်၊ တပေါင်းလ အစ ၄-ရက်၊ အကူးကြား ၈-ရက်ကို အန္တရဋ္ဌက အခါဟု ခေါ်သည်၊ ၄-မျက်နှာလုံးမှ လာသော လေကား ဝေရမ္ဘလေ တည်း။</p> <p>“မင်းသား၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤမင်းသားသည် လောက၌ အအိပ်အနေ ချမ်းသာဆင်းရဲသူတို့ကို မသိ၊ သိစေမည်” ဟု ဘုရားရှင် ရည်ရွယ်တော်မူပြီး တရားဒေသနာ ပွားတော်မူသည်။</p> <h3>၆-ဒေဝဒူတသုတ်</h3> <p>သေမင်းတမန် သုံးမျိုးမှာ ဤလောက၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ် အစုဖြင့် ပြစ်မှုပြုသူ၊ အချို့သူသည် ထိုပြစ်မှုကြောင့် သေလျှင် ငရဲ၌ဖြစ်ရ၊ ငရဲထိန်းများက လက်ဆွဲပြီး ထိုသူကို<br> <br>စာမျက်နှာ-402 <hr> ယမမင်းအား ပြကြသည်— “မင်းမြတ်၊ ဤယောက်ျားသည် မိဘများ၌ သားသမီးဝတ္တရား၊ ရဟန်းတော်များ၌ လူ့ကျင့်ဝတ်များ ချွတ်ယွင်းပါသည်၊ ဘိုးဘွားစသော ကြီးသူများကိုလည်း မရိုသေပါ၊ ဒဏ်ပေးတော်မူပါ” ဟုလည်း တင်ကြသည်။</p> <p>၁။ “အမောင်ယောက်ျား၊ လူ့ပြည်မှာ ပေါ်လွင်သော ပဌမ သေမင်းတမန် ကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မမြင်ခဲ့ပါ”၊ “လူ့ပြည်မှာ ခါးကိုင်းနှေးကွေး တောင်ဝှေးအားထား တုန်ရီစွာသွားလျက် အသက် ၈၀၊ ၉၀၊ ၁၀၀ အိုနာညှင်းဆိုး သွားကျိုးဆံဖြူ အိုသူဘိုးဘွားကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မြင်ခဲ့ပါ၏”၊ “အမောင်ယောက်ျား၊ သိကြားလိမ္မာ ကြီးရင့်သည်ဖြစ်ပါလျက် ငါသည်လည်း အိုခြင်းသဘောရှိ၏၊ ရှောင်မလွတ်နိုင်၊ ယခုအခါ ကိုယ်နှုတ်စိတ်အစုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါပြုမည်၊ ဤအကြံမျိုး မဖြစ်ခဲ့ပါသလော”၊ “အရှင်၊ ကောင်းမှုပြုဖို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ပါ၊ ကျွန်ုပ်မေ့လျော့ခဲ့ပါသည်။”</p> <p>ယမမင်းအမေးကို ငရဲသား ဤသို့ဖြေဆိုပြီးနောက် ယမမင်းက— အမောင်ယောက်ျား၊ သင်မေ့ပြီး ကောင်းမှုမပြု (ပြစ်မှုသာပြုသည်)၊ ထိုမေ့လျော့ဒဏ် တန်ပြန်၍ သင့်ကို မချွတ်ပြုကြလိမ့်မည်၊ ထိုပြစ်မှုကို သင့်မိဘ ညီအစ်ကို အစ်မ နှမ ဆွေမျိုးသားချင်း စသည်တို့ ပြုသည်မဟုတ်၊ သင်သာစင်စစ်ပြုပစ်ခဲ့သည်။ ထိုပြစ်မှုကျိုးများ သင်သာ ခံစားရမည်ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>၂။ “အမောင်ယောက်ျား၊ လူ့ပြည်မှာ ပေါ်လွင်သော ဒုတိယ သေမင်းတမန် ကို သင် မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မမြင်ခဲ့ပါ”၊ “လူ့ပြည်မှာ အနာနှိပ်စက် ကျင်ကြီးကျင်ငယ် ပေရေလျက် အိပ်ရသော သူတပါးဖေးကူမှ ထနိုင်ထူနိုင် အိပ်နိုင်သော မိန်းမယောက်ျား လူနာများကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မြင်ခဲ့ပါ၏”။ “အမောင်ယောက်ျား၊ သိကြားလိမ္မာ ကြီးရင့်သည်ဖြစ်ပါလျက် ငါသည်လည်း နာခြင်းသဘောရှိ၏၊ ရှောင်မလွတ်နိုင်၊ ယခုအခါ ကိုယ်နှုတ်စိတ်အစုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါပြုမည်၊ ဤအကြံမျိုး မဖြစ်ခဲ့ပါသလော”၊ “အရှင်၊ ကောင်းမှုပြုဖို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ပါ၊ ကျွန်ုပ်မေ့လျော့ခဲ့ပါသည်။”</p> <p>ယမမင်းအမေးကို ငရဲသားဤသို့ဖြေဆိုပြီးနောက် ယမမင်းက— အမောင်ယောက်ျား.. စသည်ဖြင့် ပြစ်မှုကျိုးများ သင်သာခံစားရမည်ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>၃။ “အမောင်ယောက်ျား၊ လူ့ပြည်မှာ ပေါ်လွင်သော တတိယ သေမင်းတမန် ကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မမြင်ခဲ့ပါ”၊ “လူ့ပြည်မှာ သေပြီး ၁-ရက်၊ ၂-ရက်၊ ၃-ရက် လည်းဖြစ်သော ဖူးဖူးရောင်လျက် ရုပ်ဆင်းပျက်၍ ပြည်ပုပ်ထွက်ကာ စက်ဆုပ်ဖွယ်ကောင်း မိန်းမယောက်ျား မသာလောင်းကို သင်မမြင်ခဲ့ပါသလော”၊ “မြင်ခဲ့ပါ၏”။</p> <p>စာမျက်နှာ-403 <hr> အမောင်ယောက်ျား၊ သိကြားလိမ္မာ၊ ကြီးရင့်သည်ဖြစ်ပါလျက် ငါသည်လည်း သေခြင်းသဘောရှိ၏၊ ရှောင်မလွတ်နိုင်၊ ယခုအခါ ကိုယ်နှုတ်စိတ်အစုဖြင့် ကောင်းမှုကို ငါပြုမည်၊ “ဤအကြံမျိုး မဖြစ်ခဲ့ပါသလော”<br> “အရှင်၊ ကောင်းမှုပြုဖို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ပါ၊ ကျွန်ုပ်မေ့လျော့ခဲ့ပါသည်”</p> <p>ယမမင်း၏အမေးကို ငရဲသား ဤသို့ ဖြေဆိုပြီးနောက် ယမမင်းက— အမောင်ယောက်ျား စသည်ဖြင့် ပြစ်မှုကျိုးများ သင်သာခံစားရမည်ဟု ဆိုလိုက်သည်။ တတိယသေမင်းတမန်နှင့်စပ်၍ ငရဲသားကို ယမမင်းမေးစစ်ပြီးနောက် ဆိတ်ဆိတ်နေစဉ် ထိုယောက်ျားကို ငရဲထိန်းများက အောက်ပါအတိုင်း နှိပ်စက်ကြသည်။</p> <p>၁။ လက် ၂-ဘက် ခြေ ၂-ဘက် ရင်အလယ်၌ လောလောပူသော သံစို့ကိုရိုက်နှက်ခြင်းဟူသော အနှောင်အဖွဲ့ ၅-မျိုး ကြမ္မာဆိုးကို ပြုကြသည်၊ ထိုသံစို့ ၅-ချက် နှက်ရာနေရာတို့၌ ထိုယောက်ျားသည် ကျင်နာစပ်ရှား ပြင်းထန်သော ဝေဒနာများကို ခံစားရသည်၊ ပြစ်မှုကံမကုန်သေးသမျှ မသေသေးပေ။</p> <p>၂။ ထိုသူကို ငရဲထိန်းများက ဆွဲငင်ပြီး ဓားမကြီးများဖြင့် ခုတ်ကြသည်၊ ဆင်းရဲစွာခံစားရပုံ၊ ကံမကုန်သမျှ မသေသေးပုံ၊ အလားတူပင်။</p> <p>၃။ စောက်ထိုးမိုးမျှော်ဆွဲကာ ပဲခွပ်များဖြင့် ခုတ်ရွှေကြသည်။<br> ၄။ ရထားမှာတပ်၍ မီးလောင်မြေပြင်၌ အခေါက်ခေါက် မောင်းနှင်ကြသည်။<br> ၅။ အလျှံပြောင်ပြောင် မီးတောင်ကြီးသို့ တက်စေ ဆင်းစေကြသည်။</p> <p>၆။ စောက်ထိုးမိုးမျှော်ဆွဲကာ မီးလျှံထိန်ညီး သံအိုးကြီး၌ ပစ်ချကြသည်။ ထိုသူသည် ထိုသံအိုးကြီး၌ အမြှုပ်ထလျက် ကျက်ကာ တကြိမ်ပေါ် တကြိမ်မြုပ် တကြိမ်ဖီလာမျောသည်၊ ထိုသံအိုးကြီး၌ ထိုယောက်ျားသည် ကျင်နာစပ်ရှား ပြင်းထန်သော ဝေဒနာများကို ခံစားရသည်၊ ပြစ်မှု ကံမကုန်သေးသမျှ မသေသေးပေ။</p> <p>၇။ ထိုသူကို ငရဲထိန်းများက အဝီစိငရဲကြီး ၌ ပစ်ချကြပြန်သည်။ အဝီစိငရဲကြီးကား ၄-ထောင့်ရှိ၍ တံခါး ၄-ပေါက်ရှိသည်၊ ညီညာစွာ သံတံတိုင်းကာ သံပြားမိုးထားသည်။ သံမြေပင်မှာ မီးလျှံပြောင်ပြောင် တောက်လောင်နေသည်။ မီးလျှံချင်းစပ်ကာ ထက်ဝန်းကျင် ယူဇနာတရာ အနှံ့ တည်နေသည်...ပိန့်။</p> <p>ယမမင်းရှေးက ကြံစည်ခဲ့ပုံမှာ— “ဤလောက၌ လူများစွာတို့သည် ဤမျှလောက် ယုတ်မာမှုပြုသူမှန်သမျှ ဤသို့ထူးပြား ကံကြမ္မာများ အပြုခံကြရသည်၊ ငါလူဖြစ်၍ ဘုရားလည်းပွင့်လျှင် ဘုရားကို ဆည်းကပ်ရ၍ ငါ့အား ဘုရားရှင်တရားဟောလျှင် ငါလည်း တရားသိလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-404 <hr> ကြံစည်ဖူးသည်။ ထိုယမမင်း၏အကြံကို ရဟန်းပုဏ္ဏား သူတပါးပြောသံကို ကြားရ၍ ငါဟောသည်မဟုတ်၊ ငါကိုယ်တိုင် ထင်ရှားစွာသိမြင်၍ သိမြင်သည့်အတိုင်း ဟောသည်—မိန့်။</p> <p>သေမင်းတမန်များ နှိုးဆော်ပါလျက် မေ့လျော့နေသူများသည် ယုတ်နိမ့်သော ငရဲကျကာ ကာလရှည်ကြာ စိုးရိမ်ပူဆွေးကြရသည်။ ဤလောက၌ ကိလေသာကင်းကွာ သူတော်စင်တို့ကား တမန်သေမင်း နှိုးဆော်ခြင်းကြောင့် အရိယဓမ္မ၌ တရံတခါမျှ မမေ့လျော့ကြပါ။</p> <p>သူတော်ကောင်းတို့သည် ဘဝ၌ ဥပါဒါန်၏ ဘေးကိုရှုမြင် မခင်မင်ရကား ဖြစ်သေကင်းရာ နိဗ္ဗာန်၌ ကျွတ်လွတ်ကြသည်။ မေ့လျော့မရှိ ချမ်းသာရှိကြ၊ ယခုဘဝ၌ပင် ကိလေစင်ဝေး ရန်ဘေးလွန်မြောက် သူတော်ကောင်းမှန်သမျှ ဒုက္ခလုံးစုံ လွန်မြောက်ကြကုန်သည်—မိန့်။</p> <p>ဒေဝဒူတ- သေမင်းတမန် သူအို သူနာ သူသေတို့သည် ထိတ်လန့်မှု ဖြစ်စေတတ်ရကား၊ “ယခုပင် သေခြင်းအနီးအပါး သင်သွားရတော့မည်” ဟု နှိုးဆော်သလိုဖြစ်၍ သေမင်းတမန်မည်သည်၊ တနည်း တန်ဆာဆင်ငြား နတ်တပါးသည် ကောင်းကင်မှာ တည်၍ “ဘယ်နေ့သင်သေမည်” ဟု ဆိုလျှင် ထိုနတ်စကား ယုံကြည်အပ်သလို သူအို သူနာ သူသေများ မြင်ရလျှင်လည်း “သင်လည်း ဤသဘောပင်” ဟု နှိုးဆော်သလို ဖြစ်သည်၊ သူအိုစသည်တို့၏ ထိုစကား အမှန်သာဖြစ်ရကား နတ်ပြောသည်နှင့် တူတော့သည်၊ ဤသို့ နတ်နှင့်တူသော တမန်ဖြစ်၍လည်း ဒေဝဒူတမည်သည်။</p> <p>တနည်း- ဘုရားလောင်းမှန်သမျှ၊ သူအို သူနာ သူသေ ရဟန်းများကိုမြင်မှ ထိတ်လန့်ပြီး တောထွက် ရဟန်းပြုကြသည်၊ ဤသို့လျှင် စင်ကြယ်သောနတ်တို့၏ တမန်ဖြစ်၍လည်း ဒေဝဒူတ မည်သည်။</p> <p>ငရဲထိန်းရှိ-မရှိ- ငရဲထိန်းမရှိ၊ ယန္တရားရုပ်ကဲ့သို့ ကံကသာပြုဖွယ်ကိစ္စ ပြုစေသည်ဟု အချို့ ထေရ်များ မိန့်ဆိုကြသည်။ “အတ္ထိ နိရယေ နိရယပါလာတိ၊ အာမန္တာ။ အတ္ထိစ ကာရုဏိကမ္မာ” စသောနည်းဖြင့် အဘိဓမ္မာ၌ ငရဲထိန်းမရှိ ဟူသော ထိုစကား ပယ်ပြီးသားဖြစ်သည်၊ လူ့ပြည်၌ ရာဇဝတ်သားကို နှိပ်စက် ကွပ်မျက်သူများ ရှိသလို ငရဲပြည်၌လည်း ငရဲထိန်းရှိသည်သာ။</p> <p>ယမမင်း ဟူသည် သူတော်ကောင်း ဝေမာနိက ပြိတ္တာမင်း ဖြစ်သည်၊ နတ်ဗိမာန်၌ ပဒေသာပင် ဥယျာဉ် ကချေသည် စသော စည်းစိမ်အားလုံးကို တခါတခါ ခံစား၍ တခါတခါ မကောင်းသောကံကျိုးကို ခံစားရသည်။ တရားရှိမင်းဖြစ်၍ တဦးတည်းမဟုတ်၊ တံခါး ၄-ပေါက်မှာ ၄-ဦးရှိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-405 <hr> သူအိုညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ်- မောင်တို့ကြည့်ကြ၊ ငါလည်း သင်တို့လို နုပျိုစဉ်က အားခွန်ဗလ ပြည့်ဝလျင်မြန်ခဲ့သည်၊ ယခုငါ့မှာ ထိုအားအစုံ ကုန်ခဲ့ပြီ၊ လက်ခြေရှိငြား၊ ကိစ္စမပြုတော့နိုင်၊ အအိုမလွတ်၍ ဤပုံဖြစ်ရသည်၊ ငါသာမဟုတ်၊ သင်တို့လဲ အအိုမလွတ်၊ ငါ့အပေါ်မှာလို သင်တို့အပေါ်လဲ အအိုရောက်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မအိုခင် ကောင်းမှုပြုကြ ဆိုရာကျသည်။</p> <p>သူနာညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ်- မောင်တို့ကြည့်ကြ၊ ငါလဲ သင်တို့လို ရောဂါကင်းခဲ့သည်၊ ယခု ငါ့မှာ အနာနှိပ်စက်၍ မိမိကျင်ကြီး ကျင်ငယ်၌ နစ်မျောကာ ထမရပါ၊ လက်ခြေရှိငြား ကိစ္စများ မပြုတော့နိုင်၊ အနာမလွတ်၍ ဤပုံဖြစ်ရသည်။ ငါသာမဟုတ်၊ သင်တို့လဲ အနာမလွတ်၊ ငါ့အပေါ်မှာလို သင်တို့အပေါ်လဲ အနာရောက်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မနာခင်ကောင်းမှုပြုကြ— ဆိုရာကျသည်။</p> <p>သူသေညွှန်ပြ စကားကျအဓိပ္ပာယ်- မောင်တို့၊ သုသာန်၌ပစ်ထား၍ ဖူးရောင်ခြင်း စသည်သို့ရောက်သော ငါ့ကိုကြည့်ကြ၊ အသေမလွတ်၍ ဤပုံဖြစ်ရသည်၊ ငါသာမဟုတ်၊ သင်တို့လဲ အသေမလွတ်ကြ၊ ငါ့အပေါ်မှာလို သင်တို့အပေါ်လဲ အသေရောက်လာလိမ့်မည်၊ ထို့ကြောင့် မသေခင် ကောင်းမှုပြုကြ— ဆိုရာကျသည်။</p> <p>သေမင်းတမန် အစစ်ခံခွင့်ရသူ မရသူ- ပြစ်မှုများသူမှာ ငရဲတိုက်ရိုက်ကျ၍ ပြစ်မှုနည်းသူသာ စစ်ဆေးခံခွင့်ရသည်။ ဥစ္စာထုပ်နှင့် လက်ဆုပ်မိသော ခိုးသူကို တရားရုံးမရှိသကဲ့သို့တည်း။ ပြစ်မှုနည်းသူများမှာ မိမိဘာသာ ဓမ္မတာအားဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ တချို့သတိပေးလျှင်သော်လည်းကောင်း ကုသိုလ်သတိရကြသည်။</p> <p>မိမိဘာသာ သတိရသူများ- ဒီဃဇယန္တ မည်သော ကျေးတောသားကား သုမနတောင်ကျောင်းတိုက် စေတီဝယ် အဝတ်နီတံခွန်ပူဇော်ဖူးသည်။ နောက်ငရဲငယ်၌ ဖြစ်လတ်သော် မီးလျှံအသံကို ကြားကြားချင်း သူပူဇော်ခဲ့သောတံခွန်ကို သတိရကာ နတ်ပြည်ရောက်သွားသည်။ သားပဉ္စင်းအား ပုဆိုးသစ်လှူသောဖခင်သည်လည်း သေခါနီး ပြတ်ပြတ်အသံ၌ အာရုံယူမိသည်။ ငရဲငယ်သို့ကျရာတွင် မီးလျှံအသံဖြင့် ထိုအဝတ်ကို သတိရကာ နတ်ပြည်ရောက်သွားသည်။</p> <p>သတိပေးမှ သတိရသူ- မိမိဓမ္မတာအားဖြင့် သတိမရလျှင် သေမင်းတမန် ၃-မျိုးမေးသည်၊ အချို့ သူအိုဖြင့်ပင် အမှတ်ရ၊ အချို့ သူနာ သူသေပါမေးမှ အမှတ်ရသည်၊ ၃-မျိုးလုံးမေးပါလျက် အမှတ်မရလျှင် ယမမင်းကိုယ်တိုင် သတိရအောင် ကူပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-406 <hr> ယမမင်း အမျှဝေကျိုး- မြလေးပန်းအိုးဖြင့် မဟာစေတီကိုပူဇော်ပြီး မင်းအား အမျှဝေထားသော အမတ်တဦး အကုသိုလ်ကံကြောင့် ငရဲကျ၊ ယမမင်းထံရောက်လာသည်။ သေမင်းတမန် ၃-ဦးလုံးတို့ဖြင့် ကုသိုလ်ကို သတိမရသဖြင့် ယမမင်းကိုယ်တိုင်ကြည့်ရာ မြင်ပြီး “မဟာစေတီကို ပန်းဖြင့် ပူဇော်စဉ်က ငါ့အားပင် သင် အမျှဝေခဲ့သည်မဟုတ်လော” ဟု အမှတ်ရစေမှ ကုသိုလ်အာရုံပြုကာ နတ်ပြည်သွားသည်။ ယမမင်းကိုယ်တိုင် ကြည့်ရှုမမြင်လျှင် “ဤသတ္တဝါကား ဆင်းရဲကြီးကို ခံရတော့မည်” ဟု နှလုံးသွင်းကာ ဆိတ်ဆိတ်နေလိုက်သည်။</p> <p>ငရဲသား၌ သံစို့ ၅-ချက်နှက်- ၃-ဂါဝုတ်ခန္ဓာကိုယ်ရှိသော ငရဲသားသည် ရဲရဲညီးသော သံမြေပြင်ဝယ် ပက်လက်အိပ်စေကာ ထန်းလုံးမျှရှိသော သံစို့များ ၅-နေရာရိုက်သွင်းခံရသည်။</p> <p>ဓားမနှင့် ပဲခွပ်- ဓားမကြီးမှာ အိမ်အမိုးတဘက်စာမျှရှိ၍ ခုတ်ရသဖြင့် ထွက်သောသွေးမှာ ချောင်းစီးရုံမက မြစ်ရေမျှများသည်၊ ပေကြိုးဖြင့်တိုင်းကာ သစ်ရွှေ သကဲ့သို့ ရှစ်မြှောင့် ခြောက်မြှောင့် ရွှေကြ၏။ ပဲခွပ်မှာလည်း ဗန်းစကောကြီးမျှ ရှိသည်။</p> <h3>၇-စတုမဟာရာဇသုတ်</h3> <p>လဆန်း၊ လဆုတ် ၈-ရက်နေ့၌ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦး၏ အလုပ်အကျွေးနတ်များသည် “ဤလူ့ပြည်၌ လူများသည် မိဘ၌ ဝတ္တရား၊ ရဟန်းတော်များ၌ ဝတ္တရားများကို ပြုကြပါ၏လော၊ ဘိုးဘွားစသော ကြီးသူတို့ကို ရိုသေကြပါ၏လော၊ ဥပုသ်သီတင်း ကျင့်သုံးကြပါ၏လော၊ အကြိုအပိုနှင့်တကွ ဥပုသ်သီတင်း ကျင့်သုံးကြပါ၏လော၊ ကောင်းမှုများ ပြုကြပါ၏လော” ဟူ၍ ဤလောကကို လှည့်လည်စုံစမ်းကြသည်။ လဆုတ် ၁၄-ရက် လကွယ်နေ့၌ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦး၏သားများ၊ လဆန်း ၁၅-ရက် ဥပုသ်နေ့၌ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးကိုယ်တိုင် အလားတူပင် ဤလောကကို လှည့်လည်စုံစမ်းကြသည်။</p> <p>ဤလူ့ပြည်၌ ကျင့်ဝတ်ပြည့်စုံသူလူများ နည်းပါးလျှင် နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးတို့သည် ထိုအကြောင်းကို သုဓမ္မာသဘင်၌ စည်းဝေးရောက်လာသော တာဝတိံသာနတ်များအား ပြောကြားကြသည်၊ ထိုအခါ “နတ်ပြည်ဆုတ်ယုတ်၍ အပါယ်လေးဘုံ စည်ကားတော့မည်” ဟု တာဝတိံသာနတ်များ စိတ်ပင်ပန်းကြသည်။ ကုသိုလ်ရှင်များ၍ များကြောင်းကို တင်ပြသောအခါကား “နတ်ပြည်စည်ကား၍ အပါယ်လေးဘုံ ဆုတ်ယုတ်တော့မည်” ဟု တာဝတိံသာနတ်များ ဝမ်းသာကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-407 <hr> ရှေးအခါက သိကြားမင်းသည် တာဝတိံသာနတ်များကို သိစေလိုရကား ထိုအချိန်၌ “ငါနှင့်တူသူ ဖြစ်လိုသူသည် လဆန်း လဆုတ် ၁၄-ရက်၊ ၁၅-ရက်၊ ၈-ရက်နေ့များ၌လည်းကောင်း၊ အလွတ်ရက်ရှည်နေ့များ၌လည်းကောင်း အင်္ဂါ ၈-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ဥပုသ်ကို ကျင့်သုံးဆောက်တည်ရမည်” ဟူသောဂါထာကို ရွတ်ဆိုခဲ့သည်။</p> <p>ထိုဂါထာကို သိကြားမင်း ရွတ်ဆိုသည်မှာ မကောင်း၊ မှားသည်၊ သိကြားမင်းမှာ ရာဂ ဒေါသ မောဟ မကင်းသေး၊ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း စသည်ကို မကင်းသေးသောကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <p>ရဟန္တာဖြစ်သော ရဟန်းအားသာ “ငါနှင့်တူသူ ဖြစ်လိုသူသည် လဆန်း လဆုတ် ၁၄-ရက်၊ ၁၅-ရက်၊ ၈-ရက်နေ့များ၌လည်းကောင်း၊ အလွတ်ရက်ရှည်နေ့များ၌ လည်းကောင်း၊ အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိသော ဥပုသ်ကို ကျင့်သုံးဆောက်တည်ရမည်” ဟူသော ဤဂါထာကို ရွတ်ဆိုသင့်သည်၊ သင့်ပုံမှာ ထိုရဟန္တာရဟန်းသန္တာန်ဝယ် ရာဂ ဒေါသ မောဟ ကင်းပြီး ပဋိသန္ဓေနေခြင်း စသည်တို့ ကင်းပြီးသောကြောင့်ဖြစ်သည်...မိန့်။</p> <p>သိကြားမင်းအစီအစဉ်- သိကြားမင်းက နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးကို “နေ့ ၈-ရက်မှာ လူ့ပြည်လှည့်၊ ကုသိုလ်ရှင်များ၏ အမျိုးအမည်ယူလာကြ” ဟု မိန့်ရာ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးပြန်သွား၊ သူတို့အမတ်များကို “ရွှေပြားမှာ ရေးယူခဲ့ကြ” ဟု ထပ်ဆင့်ခိုင်းသည်။</p> <p>အကြိုအပိုနှင့်တကွ ဥပုသ်- တလ ၈-ကြိမ် အဋ္ဌဂံဥပုသ်ကို ကျင့်သုံးကြရာ လဝက် ၄-ဥပုသ်တွင် ပဉ္စမီဥပုသ်၏အကြိုကား ၄-ရက်၊ အပို ၆-ရက်။ အဋ္ဌမီဥပုသ်၏ အကြိုကား ၇-ရက်၊ အပိုကား ၉-ရက်နေ့။ စတုဒ္ဒသီဥပုသ်၏အကြိုကား ၁၃-ရက် (အပိုမရှိ)၊ ပန္နရသီဥပုသ်၏ (အကြိုမရှိ) အပိုကား အထက်တရက်နေ့တည်း၊ ယင်းအားလုံးကို ပဋိဇာဂရဥပုသ် ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ကောင်းမှုများ ပြုကြပါ၏လော- သရဏဂုံယူ အမြဲသီလစောင့်၊ ပန်းလှူ၊ တရားနာ၊ ဆီမီးတထောင်တင်လှူ၊ ကျောင်းဆောက်ခြင်းစသော ကောင်းမှုများပြုခြင်း။</p> <p>ဒေသခံနတ်များတာဝန်- နတ်မင်းကြီး ၄-ဦး၏ အမတ်များလာကြလျှင် ဒေသခံနတ်များက လက်ဆောင်ယူကာ ဆက်ကြရ၏၊ အမတ်များအမေးကို ဒေသခံနတ်များက “ဤရွာမှာ ဤသူများ ကုသိုလ်ပြုကြပါသည်” ဟု တင်ကြရသည်၊ ထိုကုသိုလ်ရှင်များ၏ အမျိုးအမည်ရေးပြီး အမတ်များ အရပ်တပါးသွားကြသည်။ နတ်မင်းကြီး ၄-ဦးနှင့် အမတ်များ သားများ အားလုံးပင် ကုသိုလ်ရှင်စာရင်းကို ရွှေပြားမှာသွင်းကြ၊ ထိုရွှေပြားပမာဏကြည့်၍ ကုသိုလ်ရှင်နည်းများ သိကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-408 <hr> ရှေးအခါက သိကြားမင်း မိမိ၏ သိကြားမင်းဖြစ်ခဲ့ချိန်ကို ရည်၍ ဘုရားရှင်မိန့်သည်၊ တဦး၏အလိုကိုယူ၍ မိန့်သည်ဟု တနည်းဆိုသင့်သည်။</p> <p>အလွတ်ရက်ရှည်နေ့များ၌ ဥပုသ်- ဝါတွင်း ၃-လလုံး မတတ်နိုင်လျှင် သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် ၁-ရက်မှ တန်ဆောင်မုန်း လပြည့်အထိ တလ၊ မတတ်နိုင်လျှင် သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် တရက်မှ လကွယ်ထိ လဝက် မပြတ်စောင့်သော ဥပုသ်တည်း၊ ပါဋိဟာရိယပက္ခဥပုသ် ခေါ်သည်။</p> <p>သီတင်း- သည် သိကြားမင်း ဥပုသ်၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို သိ၍ နတ်စည်းစိမ်စွန့်ကာ တလ ၈-ကြိမ် ဥပုသ်စောင့်သည်။ ထို့ကြောင့် ငါလိုသိကြားဖြစ်လိုလျှင် ဥပုသ်စောင့်ကြဟု ညွှန်ကြားသည်၊ ဥပုသ်ဂုဏ်ကား သိကြားစည်းစိမ်သာမက နိဗ္ဗာန်ထိ စွမ်းနိုင်၍ ရဟန္တာအရှင်မြတ်က ငါလိုဖြစ်လိုလျှင် ဥပုသ်ကျင့်သုံးကြဟု မိန့်မှ အဓိပ္ပာယ်မှန်သည်။</p> <h3>၉-သုခုမာလသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ ငါဘုရားကား ဆင်းရဲမတွေ့ အလွန်နူးညံ့သိမ်မွေ့လွန်းသည်၊ ငါ့ခမည်းတော် နန်းတော်၌ ကြာညိုစိုက်ရေကန်၊ ပဒုမ္မာကြာစိုက်ရေကန်၊ ပုဏ္ဍရိုက်ကြာစိုက်ရေကန် ဟု ရေကန် ၃-လုံး ငါ့အတွက်သာ ပြုထားကြသည်။ ငါသည် အလွန်နူးညံ့သိမ်မွေ့သော ကာသိကတိုင်းထွက် စန္ဒကူးခေါင်းပေါင်း၊ အင်္ကျီ၊ ပုဆိုး၊ အပေါ်ရုံများကိုသာ သုံးဆောင်သည်။ အအေး အပူ စသည် မထိရန် နေ့ရောညပါ ငါ့အား ထီးဖြူ မိုးထားသည်။</p> <p>ဆောင်း နွေ မိုး ရာသီအလိုက် စံမြန်းရန် ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်၌ တဆောင်လျှင် ၄-လစီ မိန်းမချည့်သာ တီးမှုတ်အပ်သော တူရိယာတို့ဖြင့် ပြာသာဒ်အောက်မဆင်းဘဲ စံပယ်မွေ့လျော်ရသည်။ သူတပါးအိမ်များမှာ အလုပ်သမားများအား ပအုံးရည်ဟင်း ဆန်ကွဲထမင်းပေးသော်လည်း ငါ့ခမည်းတော်နန်းတော်မှာ အလုပ်သမားများအား သလေးဆန် သားပြွမ်းထမင်းကို ကျွေးမွေးသည်။</p> <p>ဤသို့သောတန်ခိုး၊ ဤသို့သောဆင်းရဲမတွေ့ အလွန်သိမ်မွေ့ခြင်းနှင့်ပြည့်စုံသောငါ့အား “အကြားအမြင်နည်းသော ပုထုဇဉ်သည် မိမိကိုယ်တိုင်က အို နာ သေ သဘောရှိသူ၊ သဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်သူဖြစ်ပါလျက် အို နာ သေသူကိုမြင်သော် မိမိကိုယ်ကို သတိမရဘဲသာ ငြီးငွေ့စက်ဆုပ်တတ်သည်။ ငါသည်လည်း အို နာ သေခြင်းသဘောရှိသူ၊ သဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်သူ ဖြစ်ပါလျက် ငြီးငွေ့စက်ဆုပ်ခြင်းကား မသင့်လျော်” ဟု အကြံဖြစ်သည်၊ ဤသို့ဆင်ခြင်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-409 <hr> ထိုငါ့အား အရွယ်နုပျိုခြင်းကြောင့် ယင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်တက်ခြင်း၊ ရောဂါကင်းခြင်းကြောင့် ယင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်တက်ခြင်း၊ အသက်ရှည်ခြင်းကြောင့် ယင်းကို စွဲ၍ဖြစ်သော မာန်တက်ခြင်းများသည် အချင်းခပ်သိမ်း ပျောက်ငြိမ်းသည်။</p> <p>မာန်ယစ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ အရွယ်နုပျိုခြင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်ယစ်ခြင်း၊ ရောဂါကင်းခြင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်ယစ်ခြင်း၊ အသက်ရှည်ခြင်းကိုစွဲ၍ဖြစ်သော မာန်ယစ်ခြင်းတို့ဖြစ်သည်။ ယင်း မာန် ၃-မျိုးယစ်သော အကြားအမြင်နည်းသူ ပုထုဇဉ်သည် ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုများကိုပြု၏၊ ထိုပြစ်မှုကြောင့် သေလျှင် ငရဲရောက်ရသည်၊ ယင်းမာန် ၃-မျိုးယစ်သော ရဟန်းသည်လည်း သိက္ခာချ၍ လူထွက်သည်—ပိန့်။</p> <p>အို နာ သေ သဘောရှိ ပုထုဇဉ်များသည် ထိုသဘောများရှိပါလျက် သူတပါးကို စက်ဆုပ်ကြသည်။ ဤသဘောရှိသော သတ္တဝါများ၌ ငါ့အား စက်ဆုပ်ခြင်းသဘောသည် မသင့်။</p> <p>ဤသို့ ဆင်ခြင်လေ့ရှိသော ငါသည် နိဗ္ဗာန်ကို မြင်သိ၍ မာန်ယစ်ခြင်းအလုံးစုံကို လွန်မြောက်ပြီးဖြစ်သည်၊ ဝဋ်လွှတ်ရာ နိဗ္ဗာန်၌ ဘေးမရှိဟုရှု၍ နိဗ္ဗာန်ကို ဘေးမရှိဟု မြင်သော ထိုငါ့အား အားထုတ်မှုဖြစ်ပြီ၊ ယခုအခါ ကာမဂုဏ်တို့ကို ငါမမှီဝဲထိုက်ပြီ၊ အကျင့်မြတ်လျှင် အားထားရာရှိသည်ဖြစ်၍ မဆုတ်နစ်တော့ပေ။</p> <p>ဘုရားလောင်းဆင်းရဲကင်းချိန်- ကပိလဝတ်ပြည် ဖြစ်ချိန်မှစ၍ ဘုရားလောင်း ဆင်းရဲကင်းပုံ ဟောပြသည်။ ပါရမီဖြည့်စဉ်က ဘုရားလောင်းဒုက္ခကား အဆုံးမရှိ၊ ကြီးလှ၏။ မင်းသား ၇-နှစ်အရွယ် ခမည်းတော်အမေးအရ “ကလေးများ ရေကစားမှု ကြိုက်သည်” ဟု အမတ်များ လျှောက်ကြသဖြင့် ဆည်မြောင်းဆိုင်ရာများကို ရေကန်နေရာ ရွေးစေသည်။</p> <p>ဝိသုကြုံ၏ ရေကန်များ- ထိုအကြောင်း သိကြားမင်းသိ၍ “ဘုရားလောင်းအတွက် နတ်ရေကန်သာ သုံးဆောင်သင့်သည်” ကြံပြီး ဝိသုကြုံခေါ်ကာ— “ညွန်မရှိရ၊ ရတနာ ၇-ပါးဖြင့် ပြုအပ်သော တံတိုင်းကာ၊ စောင်းတန်းလှေကား၊ လက်ရန်း၊ ရွှေ ငွေ ပတ္တမြား အခင်းရှိစေ၊ ရွှေငွေစသည် လှေများ၊ ရွှေလှေ၌ ငွေပလ္လင်ထား၊ ရေသွန်ခွက်ပါ ပတ္တမြား သန္တာစသည်နှင့် ပြီးအောင်စီစဉ်၊ ကြာမျိုးငါးပါး ဖုံးလွှမ်းသော ရေကန်များဖြစ်စေ” ဟု မိန့်သဖြင့် ထိုအမိန့်အရ ညချင်းပြီး (ယူထားသော ရေကန်နေရာများမှာ) ရေကန်များ ဖန်ဆင်းလိုက်သည်။</p> <p>ညွန်မရှိရအမိန့်- ရေကန်တွင်း၌ ရွှေလှေငယ်စသည်များချ၊ ညွန်အပြည့်ထား၊ ပဒုမ္မာကြာများပေါက်အောင် ဓိဋ္ဌာန်သည်၊ ကြာဝတ်မှုန်များတက်၍ ရေအပြင်ဖုံးကာ<br> <br>စာမျက်နှာ-410 <hr> ရွှေ့ရှားကြပုံ အလုံးစုံဖန်ဆင်းပြီးမှ နတ်ပြည်ပြန်သည်။ နံနက်လင်းသော် ရေကန်ကြီးများကို မြင်သူများက မင်းကြီးအား သွားလျှောက်ထားကြ၊ ပရိသတ်နှင့်တကွ မင်းကြီးကြွလာကြည့်ရှုသည်။ “ငါ့သားဘုန်းက နတ်များဖန်၍ ရေကန်အသင့် ကြာအသင့်” ဟု ဆိုကာ ဝမ်းသာသွား၏၊ ထိုအချိန်မှစ၍ ဘုရားလောင်း ရေကစားတော့သည်။</p> <p>ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်- ဘုရားလောင်း ၁၆-နှစ် အရွယ်ရောက်သော် မင်းကြီးသည် လက်သမားများခေါ်၊ နေ့ကောင်းရက်သာရွေးပြီး မြေအသစ်၌ သားတော်စံရန် ပြာသာဒ်များ ဆောက်ခိုင်းသည်။</p> <p>ရမ္မ- ဆောင်းပြာသာဒ်ဆောင် ဘုံ ၉-ဆင့်ရှိ၍ အပူငွေ့ရအောင် ဘုံများကို အနိမ့်စီစဉ်သည်၊ တံခါးပြတင်းများလုံခြုံစေကာ အလျှံတောက်သော မီးပန်းချီကားများ ဆွဲထား၏၊ မြေအခင်း ကန့်လန့်ကာ မျက်နှာကြက် အဝတ်အစားအားလုံး သက္ကလတ် ကမ္ဗလာထည်များဖြစ်သည်၊ အပူငွေ့ရအောင် နေ့ပြတင်းဖွင့်၍ ညပိတ်ထားသည်။</p> <p>သုရမ္မ- နွေပြာသာဒ်ဆောင် ဘုံ ၅-ဆင့်ရှိ၍ အအေးဓာတ်ရအောင် ဘုံဆင့်မြင့်မြင့် ကျယ်ကျယ်စီစဉ်သည်၊ တံခါးပြတင်းများ အလွန်မစေ့စပ်ဘဲ အပေါက် သံဇကာတပ်ထားသည်၊ ပန်းချီကားများ၌ ကြာမျိုးစုံရေးထား၏၊ မြေအခင်း ကန့်လန့်ကာ စသည် အားလုံး ဘွဲ့ဖြူပါးလွှာ ပဒုမ္မာထည်များသာတည်း၊ လေသောက်ပြတင်းများအနီးဝယ် အိုးသစ်များ၌ ရေထည့်ကာ ကြာစသည်များ စိုက်ထားသည်၊ နေရာတိုင်းဝယ် ရေစက်ဆင်၍ မိုးရွာသလို ရေအလျဉ်များထက် ကျသည်။ ပြာသာဒ်တွင်းနေရာအနှံ့ နံ့သာညွန်ပြည့်သော စည်ပိုင်း ပီပါများထား ကြာပန်းများစိုက်ထားသည်၊ ပြာသာဒ်ထက်၌ ကျွဲရေပြားခြောက်များကို ဖြန့်ပြီး ယန္တရားဖြင့် အမိုးပြင်ရောက် ကျောက်များတင်လွှတ်ရကား သားရေ၌ ကျောက်လိမ့်ကျသံသည် မိုးချုန်းသံဟုပင် ထင်ရသည်၊ တံခါးပြတင်းများကို နေ့ပိတ်၍ ညဖွင့်ထားသည်။</p> <p>သုဘ- မိုးပြာသာဒ်ဆောင် ဘုံ ၇-ဆင့်ရှိ၍ အအေးအပူ ၂-မျိုးရအောင် ဘုံဆင့်များ မနိမ့်မမြင့်ထားသည်၊ တံခါးပြတင်းများကိုလည်း အချို့လုံခြုံစွာ၊ အချို့ဖွင့် ဇာပေါက်တပ်ထား၏၊ ပန်းချီမှုကိုလည်း အချို့နေရာမှာ မီးပုံ၊ အချို့နေရာမှာ ရေကန်ရေးဆွဲသည်၊ မြေအခင်း စသည်များမှာ သက္ကလတ်ကမ္ဗလာ ပါးလွှာဘွဲ့ ၂-ခုရောလျက် တံခါးအချို့ နေ့ဖွင့် ညပိတ်ကာ အချို့ကို နေ့ညပိတ်သည်၊ ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်လုံး အမြင့်ပမာဏ တင့်တယ်ပုံပါ တူကြ၍ ဘုံဆင့်သာထူးသည်။</p> <p>အထင်သာရှိပြီး အခြင်းမရှိ၍ သမက်မတော်လို- ပြာသာဒ်များ ပြီးလတ်သော် ခမည်းတော်မင်းကြီးသည် “ငါ့သားတော် အရွယ်ရောက်လာပြီ၊ ထီးဆောင်းစေကာ.<br> <br>စာမျက်နှာ-411 <hr> မင်း၏ စည်းစိမ်ကျက်သရေကို ငါကြည့်ရှုတော့မည်” ဟုကြံကာ ဆွေမျိုး-သောင်း သာကီဝင်မင်းအပေါင်းထံသို့ “အရွယ်ရောက်လာသော ငါ့သားတော်ကို မင်းအဖြစ် တင်မြှောက်တော့မည်၊ သင်တို့နန်းများမှာ အရွယ်ရောက်နေသော သမီးကညာများကို ဤငါ့နန်းတော်သို့ ပို့ဆက်ကြလေ” သဝဏ်လွှာများပို့လိုက်သည်။</p> <p>သာကီဝင်မင်းများသည် သတင်းကြားလျှင်ပင် “သိဒ္ဓတ္ထမင်းသားသည် ကြည့်ကောင်းရှုသာ ရုပ်အဆင်းအားလုံးမှာ ပြည့်စုံပါသော်လည်း ဘာပညာမျှမတတ်၊ သားမယား ကျွေးမွေးနိုင်စွမ်းမရှိ၊ ငါတို့ သမီးမပေးနိုင်” ငြင်းဆန်ကြသည်။</p> <p>လေးကြိုးတီးရုံဖြင့်ပင် သမီးပေးလိုကြပြီ- ခမည်းတော်မင်းကြီး ထိုအကြောင်းကိုကြား၍ သားတော်ထံသွား မိန့်ကြားရာ ဘုရားလောင်းက “ဘယ်အတတ်ပညာ ပြသင့်ပါသလဲ ခမည်းတော်” ဟု တင်လျှောက်သည်။ “ယောက်ျား ဗိုလ်ခြေ တထောင်တင်ရချရသော လေးအတတ်ကို ပြသင့်သည်သားတော်” ဟု မိန့်သဖြင့် “သို့ဖြစ်လျှင် ယင်းလေးကို ဆောင်ယူတော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်တင်ချက်အရ မင်းကြီး ယူဆောင်စေ၍ ရောက်လာသော ဗိုလ်ခြေ တထောင် တင်ချရသော လေးကို ဘုရားလောင်းသည် ပလ္လင်ထက်၌ တင်ပလ္လင်ခွေလျက် လေးကြိုးကို ခြေမ၌ ရစ်ပတ်ဆွဲငင်ပြီး ခြေမတချောင်းဖြင့် ပစ်တင်ပြီးလျှင် လက်ဝဲလက်ဖြင့် လေးကိုင်းကိုင်၊ လက်ယာလက်ဖြင့် လေးကြိုးကိုဆွဲတင် တီးခတ်လိုက်သည်။</p> <p>တမြို့လုံး အုံးအုံးကြွက်ကြွက် ကောင်းကင်ပျံတက်သည့်ပမာ ဖြစ်သွားရာ “ဘာသံပါလိမ့်”၊ “မိုးချုံးသံပါ”၊ “သင်တို့မသိကြပါ မိုးချုံးသံမဟုတ်၊ ကိုယ်မှာပြိုးပြက် အရောင်ထွက်သော သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား၏ ဗိုလ်ခြေထောင်တင် လေးကိုတင်ပြီး လေးကြိုးခတ်သံပါ” ဟု အသီးသီး ပြောဆိုကြ၊ သာကီဝင်ဆွေမျိုးများအားလုံး လေးတင်ကြိုးခတ်ပြရုံမျှဖြင့်ပင် အလွန်ကျေနပ်သွားကြသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသား လေးအတတ်ကို ပြတော်မူခြင်း- ခမည်းတော်မင်းကြီး၏ ကြေညာချက်အရ ဆွေတော်မျိုးတော်များ၊ အခြွေအရံများ၊ မှူးမတ်တော်များ၊ စစ်သည်တော်များအားလုံး စုံညီစွာ အသင့်စီစဉ်အပ်သော နေရာများ၌ စုဝေးချိန် အလောင်းမင်းသားသည် လေးတင်ခြင်းစသော အထက်ပါ လေးအတတ်ပညာစွမ်းကို ပြတော်မူသည်။</p> <p>သဟဿထာမ ဓနုအဓိပ္ပာယ်- (၁) ယောက်ျားဗိုလ်ခြေ တထောင်တင်ရ ချရသော လေး (အင်္ဂုတ္တိုရ်၊ ဋ္ဌ-စသည်) (၂) ဝန်ပိုလ်ချိန် တထောင်ဖြင့် တင်ရသော လေး (သမန္တစက္ခုဒီပနီ)၊ ပိုလ် ၄-ကျပ်သားရှိ၍ ကျပ် ၄-ထောင် (ပိဿာ ၄၀) အလေး<br> <br>စာမျက်နှာ-412 <hr> သံခဲကို လေးကြိုးလယ်ချီ၍ လေးကိုင်းကို တုတ်လျှိုထမ်းသော် အလေးမြေမှကြွသည်နှင့် လေးကြိုးလည်း မြားပစ်ရာသို့ရောက်၍ တင်ပြီးဖြစ်သည်။ (၃) ဝန်ပိုလ်ချိန် ၂-ထောင်ဖြင့် တင်ရသော လေး (သံယုတ်၊ ဋ္ဌ-သစ်) တင်ပုံ အထက်အတိုင်းပင်။</p> <p>မြားရေးငယ် ၁၂-ပါးပြပုံ- အလောင်းမင်းသားသည် နေပြည်တော်ထဲ ကျော်စောလှသော လေးဆရာကြီး ၄-ဦးကို ခေါ်ပြီး မိမိ၏ မျက်နှာ ၄-နေရာတို့၌ နေစေကာ ၃-သောင်းစီသော မြားများကို မြားပေးသူများနှင့်တကွ အပ်ပြီး မိမိကမူ ဝရဇိန်အသွားတပ်မြားတစင်းကိုသာ စွဲကိုင်လျက် “ဆရာကြီး ၄-ဦးက တချိန်တည်း ရှိသမျှ မြားများဖြင့် ကျွန်ုပ်ကို ပစ်ကြပါ” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>“အရှင့်သားငယ် ကျွန်ုပ်တို့ မလုပ်ရက်ပါ”၊ ဆရာကြီးများက— ကျွန်ုပ်တို့သည် လျှပ်တပြက် အချက်များစွာ မှန်အောင် ပစ်နိုင်သော အက္ခဏဝေဓိ ပညာရှင်၊ သားမွေးမျှင်ကိုပင် ခွဲဖောက်အောင် ပစ်နိုင်သော ဝါလဝေဓိ ပညာရှင်၊ ရွှေမြားကို နောက်မြားဖြင့် မှန်အောင် ပစ်နိုင်သော သရဝေဓိ ပညာရှင်၊ အသံကိုသာ နားထောင်၍ မကြည့်ဘဲ မှန်အောင်ပစ်နိုင်သော သဒ္ဒဝေဓိ ပညာရှင်များပါ၊ အရှင်မင်းသားမှာ ငယ်လှပါသေးသည်၊ ကျွန်ုပ်တို့ မပစ်ရက်ပါဟု လျှောက်ကြရာ အလောင်းမင်းသားက “မစိုးရိမ်ကြလင့်၊ ပစ်နိုင်လျှင် မှန်အောင်သာ သင်တို့ ပစ်ကြ” ဟု ရဲဝံ့စွာ မိန့်ကြားသဖြင့် လေးဦးတပြိုင်နက် ဝိုင်းပစ်ကြသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသားကား လာသမျှ မြားများကို ဝရဇိန်စဉ်းသွားတပ် မြားတစင်းဖြင့်သာ ဆီးကာလျက် ကျချင်ရာ မကျစေဘဲ မြားသွားအမြီး အတံအရွက် အချင်းချင်း တစင်းကို တစင်းမလွန်အောင် ကျစေ၍ သရဗ္ဘ-မြားတိုက်ခန်းကြီး ဖြစ်စေသည်၊ ဆရာကြီးများ၏ မြား ၃-သောင်းစီကုန်မှ မြားတိုက်ခန်းကို မပျက်စေဘဲ ခုန်ထွက်လာခဲ့သည်၊ ပရိသတ်အားလုံး ဟစ်ကြွေးအံ့ချီးသံကား မြေတုန်ဟည်းမျှတည်း။</p> <p>၁။ ခမည်းတော်မင်းကြီး အမေးအရ မြားရေးသည် မိမိမြားဖြင့် ရန်သူမြားအလာကို ဆီးကာသော သရပဋိဗာဟန မြားရေးအတတ် ဖြစ်ကြောင်း၊ ဤအတတ်မျိုးကို သားတော်မှတပါး ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး မည်သူမျှ မတတ်ကြောင်း ဖြေကြားပြီး ခမည်းတော် အမိန့်အရ နောက်မြားရေး အတတ်များကိုလည်း ပြသည်။</p> <p>၂။ လေးဆရာကြီး ၄-ဦး ၄-နေရာက သားတော်တဦးတည်းကို မှန်အောင် မပစ်နိုင်ကြသော်လည်း သားတော်က ၄-ဦးလုံးကို မြားတစင်းဖြင့်သာ မှန်အောင်ပစ်ပြ</p> <p>စာမျက်နှာ-413 <hr> ပါမည်ဟု ခမည်းတော်အား လျှောက်ရာ လေးဆရာကြီး ၄-ဦး မနေနိုင်အောင် ကြောက်ကြသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသားသည် ထိုလေးဆရာကြီး ၄-ဦးနေရာမှာ ငှက်ပျောပင် ၄-ပင်စိုက်စေပြီး မြားမြီးဖျား၌ ပိုးနီကြိုးချည်ကာ တပင်ကိုသာ ချိန်ပစ်လိုက်သည်။ ထိုမြားသည် ပဌမငှက်ပျောပင် ဖောက်ပြီး မရပ်ဘဲ ဒုတိယ တတိယ စတုတ္ထအပင်များကိုလည်း ဖောက်ထွင်းကာ ပဌမအပင် ပြန်ဖောက်ပြီးနောက် အလောင်းမင်းသား လက်တွင်း၌ မြားတည်လာသည်။ ငှက်ပျောပင်များသည် ပိုးနီကြိုးဖြင့် ဖောက်ထွင်းလျက် စက်ဝန်းသဏ္ဌာန် တည်ကြသည်။ တကြိမ်တည်း ပစ်သော မြားဖြင့် ရှစ်မျက်နှာ အားလုံး စက်ဝန်းအသွင် မှန်စေပြီးမှ လက်တွင်း မြားပြန်လာသော စက္ကဝေဓိ မြားရေးအတတ် မည်သည်။<br> ၃။ နွယ်ပန်းသကဲ့သို့ မြားတန်းမပြတ်အောင် ပစ်သော သရဋ္ဌိ မြားရေးအတတ်၊<br> ၄။ ကြိုးအစဉ်ကဲ့သို့ ပစ်သော သရဇာလ မြားရေးအတတ်၊<br> ၅။ မြားပြာသာဒ်အသွင် ထင်အောင်ပစ်သော သရပါသာဒ မြားရေးအတတ်၊<br> ၆။ မြားစောင်းတန်းဆင့်အောင် ပစ်သော သရသောပါန မြားရေးအတတ်၊<br> ၇။ မြားမဏ္ဍပ်ပေါက်အောင် ပစ်သော သရမဏ္ဍပ မြားရေးအတတ်၊<br> ၈။ မြားတံတိုင်း ထင်အောင်ပစ်သော သရပါကာရ မြားရေးအတတ်၊<br> ၉။ မြားရေကန်ထင်အောင် စသော သရပေါက္ခရဏီ မြားရေးအတတ်၊<br> ၁၀။ ပဒုမ္မာကြာပွင့်ချပ်လို မြားထပ်အောင် ပစ်သော သရပဒုမ မြားရေးအတတ်၊<br> ၁၁။ ရွှေမြားကို နောက်မြားဖြင့် မှန်အောင်ပစ်သော သရဝေဓိ မြားရေးအတတ်၊<br> ၁၂။ မြားမိုးရွာအောင် ပစ်သော သရဝဿ မြားရေးအတတ်များကို တခုပြီးတခု ပြသည်။</p> <p>မြားရေးကြီး ၄-ပါးမှာ အက္ခဏဝေဓိ၊ ဝါလဝေဓိ၊ သရဝေဓိ၊ သဒ္ဒဝေဓိ တို့တည်း။ ဆရာကြီး ၄-ဦးစကားအတိုင်းပင်၊ ဤ ၄-ပါးတို့ကိုလည်း အလောင်းမင်းသား ပြသည်၊ ထို့နောက် ဆက်လက်ပြသော်—<br> <br>စာမျက်နှာ-414 <hr> ထုထယ် ၇-ခုဖောက်ထွင်း ပစ်ပြခြင်း မြားရေးများမှာ—</p> <p>၁။ စမ္မကာယ- သားရေထုထယ်၊ အခြားလေးသမားများ ကျွဲရေတချပ်လောက် ဖောက်ပြနိုင်သော်လည်း အလောင်းမင်းသားကား အထပ်တရာကိုလည်း ဖောက်နိုင်သည်။</p> <p>၂။ ဒါရုကာယ- သစ်တုံးထုထယ်၊ အခြားသူများမှာ ရေသဖန်းသား လက် ၈-သစ်၊ ပိတောက်သားလက် ၄-သစ် ပျဉ်ချပ်စီမျှကိုသာ ဖောက်ပစ်နိုင်သော်လည်း အလောင်းမင်းသားကား ပျဉ်ချပ်တရာကိုသော်လည်း ဖောက်ပစ်နိုင်သည်။</p> <p>၃။ လောဟကာယ- လက် ၂-သစ်ရှိ ကြေးပြား ထုထယ် (အခြား ၁၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၄။ အယောကာယ- လက် ၈-သစ်ရှိ သံပြားထုထယ် (အခြား ၁၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၅။ ဝါလိကကာယ- သဲလှည်း ထုထယ် (ကောက်ရိုးလှည်းပါ) (အခြား ၁၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၆။ ဥဒကကာယ- ရေထုထယ် (အခြားသူ ၄-ဥသဘ၊ အလောင်းတော်များစွာ)။<br> ၇။ ဖလကကာယ- ပျဉ်ချပ် ထုထယ် (အခြားသူ ၁-လှည်း၊ အလောင်းတော်များစွာ)။</p> <p>နောက်ဆုံးအကျော့ ဗုဒ္ဓအလျာ၏ ပညာကြွယ်သဖြင့် အံ့ဖွယ်ထက် ပါရမီမပြည့်သေးခင် နုစဉ် အသဒိသမင်းသားဘဝ လေးပညာစွမ်းကိုလည်း အံ့မခမ်းကြည်ညိုသင့်ပုံမှာ—</p> <h3>ဘုရားလောင်း အသဒိသမင်းသား၏ လေးပညာ</h3> <p>ဘုရားလောင်းသည် ဗာရာဏသီ ဗြဟ္မဒတ်မင်းကြီး၏သားတော် အသဒိသမင်းသားဖြစ်စဉ် ဗေဒင် ၃-ပုံသာမက အတတ် ၁၈-ရပ်ကိုပါ ကမ်းဆုံးရောက် တတ်မြောက်သည်၊ အထူးသဖြင့် လေးအတတ်၌မူ သူမတူအောင် ထူးချွန်သည်။</p> <p>ခမည်းတော် နတ်ရွာစံခါနီး နန်းအပ်ခဲ့သော်လည်း မင်းမပြုလိုသဖြင့် ညီတော် ဗြဟ္မဒတ်မင်းသားကိုသာ မင်းပြုစေသည်။ ညီတော် မင်းပြုပြီးနောက် ငယ်ကျွန်ဟောင်းများက ကုန်းချောသဖြင့် နောင်တော်ကို ဖမ်းမိန့်ထုတ်ရာ နောင်တော်၏ငယ်ကျွန်များက ကြိုတင်လျှောက်ထားသဖြင့် သိရှိပြီး မဖမ်းမီ အခြားတိုင်းတပါး သွားတော့သည်။ အခြားတိုင်းပြည် ဘုရင်မင်းမြတ်ထံ အခွင့်တောင်း၊ လေးပညာရှင်အဖြစ် ခစားခွင့်ရ၊ တနှစ်လျှင် ကျပ်တသိန်းလခ ရသည်၊ လစာနှစ်ဆရသဖြင့် မူလလေးသမားဟောင်းများ မနာလိုကြပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-415 </p><hr> <h3>ပတ္တမြားနွံနှစ် မညစ်အရောင် တိုး၍သာပြောင်</h3> <p>တချိန်တွင် ဥယျာဉ်တွင်း ကျောက်ဖျာအနီး သရက်ပင်ကြီးထိပ်ခေါင်ဖျား၌ သရက်သီးတခိုင်ကို မင်းကြီးမြင်တော်မူ၍ တက်မခူးနိုင်ပုံကို သိသဖြင့် လေးသည်တော်များ ခေါ်ကာ ပစ်ချနိုင် မချနိုင်မေးရာ မူလလေးသည်တော်များက “ဝန်မလေးပါ၊ သို့ရာတွင် ကျွန်ုပ်တို့၏ဆောင်ရွက်မှုကို မင်းကြီးမြင်ဖူးလှပါပြီ၊ ကျွန်ုပ်တို့ထက် လစာနှစ်ဆများ၍ ရောက်သစ်စသာဖြစ်သော လေးဆရာသစ်ကို ပစ်ချစေတော်မူပါ” ဟု ညီညွတ်စွာ တင်ကြသည်။</p> <p>မင်းကြီးသည် ဘုရားလောင်း အသဒိသမင်းသား လေးသမားသစ်ကိုခေါ်၍ စွမ်းနိုင် မစွမ်းနိုင်မေးရာ “အရှင်မင်းကြီး ယခုလျောင်းနေရာကိုရလျှင် ပစ်ချနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်သဖြင့် မင်းကြီးက အခွင့်ပေးသည် (ယင်းနေရာကား သရက်ခိုင်အညှာနှင့် ထက်အောက်တည့်နေ၍ ခက်ခဲသည်)။</p> <h3>အလောင်းမင်းသား၏ ရဲရဲတောက်စကား</h3> <p>“အရှင်မင်းကြီး၊ သရက်ခိုင်ကို အထက်တက်သောမြားဖြင့် ပစ်ချရမည်လော၊ သို့မဟုတ် အောက်ဆင်းသောမြားဖြင့် ပစ်ချရမည်လော” ဟု ဘုရားလောင်းကမေးသည်တွင် မင်းကြီးက “အထက်သို့တက်သောမြားဖြင့် ပစ်ချသူ လေးသမားများကို မြင်ဖူးလှပြီ၊ အောက်သို့ဆင်းလာသောမြားဖြင့် ပစ်ချနိုင်သူကို မမြင်ဖူးပါ၊ အောက်ဆင်းသောမြားဖြင့် ပစ်ချပေးပါ” ဟု မိန့်ဆိုသည်။</p> <p>“အရှင်မင်းကြီး၊ ကျွန်ုပ်၏ ပဌမမြားသည် သရက်ခိုင် အညှာတဝက်ဖြတ်ပြီး စတုမဟာရာဇ်နတ်ပြည်အထိ တက်သွားပါလိမ့်မည်၊ သည်းခံစောင့်တော်မူပါ၊ ယင်းမြား ပြန်အဆင်းတွင် သရက်ခိုင်၏ ကျန်အညှာတဝက်ကိုဖြတ်ပြီး သရက်ခိုင်ကို ယူလာပါလိမ့်မည်” ဟု ရဲရဲတောက်စကား လျှောက်ထားပြီး မြားလွှတ်တော့သည်။</p> <h3>ပဌမမြား စတုမဟာရာဇ်၊ ဒုတိယမြား တာဝတိံသာ</h3> <p>ယင်းမြားသည် ဘုရားလောင်းစကားအတိုင်း သရက်ခိုင်အညှာ တဝက်ဖြတ်ပြီး တက်သွားသည်၊ ယင်းမြား စတုမဟာရာဇ်နတ်ပြည်ရောက်ချိန်တွင် ထိုပဌမမြားထက် အဟုန်ပြင်းသော ဒုတိယမြားကို ထပ်လွှတ်သည်၊ ဒုတိယမြားသည် တက်ပြီး ပဌမမြား၏ မြားရွက်ကိုရိုက်ခတ်ကာ အောက်ဆင်းစေပြီး မိမိကား တာဝတိံသာအထိတက်၊ တာဝတိံသာနတ်များ ဖမ်းထားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-416 <hr> ပြန်ဆင်းလာသော ပဌမမြား၏လေဟုန်မှာ မိုးကြိုးသံပမာရှိရကား “ဘာသံပါလိမ့်” ဟု လူများအမေးကို ဘုရားလောင်းက “ပြန်ဆင်းလာသော ပဌမမြားသံ” ဟု ဖြေရာတွင် မိမိတို့အပေါ် ပြန်ကျလာမည်ကိုတွေး၍ ကြောက်ဒူးတုန်နေကြသော လူများအား “မကြောက်ကြလင့်၊ ထိုမြားမြေမကျ၊ မည်သူ့ကိုမျှလဲ မထိခိုက်ရအောင် ကျွန်ုပ် ဖမ်းယူမည်” ဟု နှစ်သိမ့်စေသည်။</p> <p>အဆင်းမြားသည် လူများမြင်စဉ်ပင် သရက်ခိုင်၏ ကျန်အညှာတဝက်ကိုဖြတ်ကာ သရက်ခိုင်နှင့်အတူ အကျတွင် ဘုရားလောင်းသည် မြေအထိ ကျခွင့်မပေးဘဲ လက်တဘက်ဖြင့် သရက်သီးခိုင်ကို လက်တဘက်ဖြင့် မြားကို ဖမ်းယူလိုက်သည်၊ မင်းနှင့် ပြည်သူများသည် ထိုအံ့ဖွယ်နှင့်စပ်၍ အလောင်းတော်ကို ချီးမွမ်းကြ၊ ကောင်းချီးပေးကြ၊ လက်ခမောင်းခတ်ကြ၊ လက်ချောင်းခါကြသည်။</p> <p>အထောင်မကသော ခေါင်းပေါင်းများ မြှောက်ကြ၊ တကုဋေမျှသော ဆုလာဘ်များ ပေးကြသည်၊ မင်းကြီးကလည်း ဥစ္စာများစွာ အခြံအရံများစွာကို ချီးမြှင့်သည်။</p> <h3>မောင်းမအပေါင်း ၄-သောင်းမျှအထိ</h3> <p>အလောင်းမင်းသားသည် မြားရေးကြီးငယ် ထုထယ်ဖောက်ထွင်းခြင်းအတတ်သာမက အခြားသောမင်းသားများဆိုင်ရာ ပညာအားလုံးကိုလည်း ယင်းအစည်းအဝေး၌ ပြသည်၊ ၈-သောင်းသော ဆွေမျိုးတော်များသည် ထိုအခါမှသာ ဘုရားလောင်းအပေါ် “ပညာမှ တတ်ပါမည်လား” ဟူသော သံသယကင်းကြရကား မိမိတို့၏သမီးများကို တန်ဆာဆင်၍ ပို့ကြရာ အမျိုးသမီးဦးရေ ၄-သောင်း ရောက်လာသည်။</p> <p>အလောင်းမင်းသားသည် ပြာသာဒ်တဆောင်၌ အမျိုးသမီး ၁-သောင်းစီထား၍ ယသောဓရာအတွက် ၁-သောင်းခြံရံစေသည်။</p> <p>မိန်းမတီးမှုတ်သောတူရိယာ၊ တူရိယာအတီးသာမက တံခါးစောင့်၊ ချိုးရေဆက်သူ စသည်အားလုံး မိန်းမများသာဖြစ်သည်၊ မင်းစည်းစိမ်ခံစားသော သားတော်အတွက် ယောက်ျားမြင်၍ မယုံသင်္ကာမဖြစ်အောင် ကြက်တောင်စည်း ယောက်ျားကလေးများကိုသော်မှ ဘုရားလောင်း မမြင်ရပေ။</p> <p>ဆင်းရဲမတွေ့ အလွန်သိမ်မွေ့ခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော ငါဘုရား ဤသို့ မိမိ၏ အသရေစည်းစိမ်ကို ပြန်မိန့်သည်မှာ လျှပ်ပေါ်လို၍မဟုတ်၊ ဤမျှစည်းစိမ်ရှင်ဖြစ်သော်လည်း ငါသည် မမေ့လျော့ဟု ပြခြင်းငှာဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-417 <hr> မာန်တက်ခြင်းများငြိမ် မဂ်ဖြင့် ပယ်သလိုဆိုသော်လည်း အလောင်းတော်ဘဝဖြစ်၍ မဂ်မရသေး၊ ဆင်ခြင်၍ ပယ်ထားသည်ကိုဆိုသည်၊ မှန်၏။ ဘုရားလောင်းအား နတ်များက သူအိုပြချိန်မှစ၍ အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်အတွင်း အရွယ်စွဲ၍ ဖြစ်သောမာန် မဖြစ်တော့ပါ။ သူနာ သူသေမြင်၍ ဆိုင်ရာမာန်များ ငြိမ်းသွားပုံလည်း အတူပင်။</p> <h3>၁၀-အာဓိပတေယျသုတ်</h3> <p>အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ မိမိကိုယ်ကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော အတ္တာဓိပတေယျ တရား၊ သတ္တလောကကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော လောကာဓိပတေယျ တရား၊ လောကုတ္တရာတရားကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော ဓမ္မာဓိပတေယျ တရားတို့တည်း။</p> <p>၁။ အတ္တာဓိပတေယျ တရားဟူသည်— ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တော သစ်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာတခုခုသို့ ကပ်ပြီး “ဆွမ်းသင်္ကန်းကျောင်းကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ ထိုထိုဘဝချမ်းသာကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ လူ့ဘောင်မှခွာ ငါ ရဟန်းပြုလာသည်မဟုတ်၊ စင်စစ်သော်ကား အို နာ သေရေး ဒုက္ခဘေး နှိပ်စက်အပ်သော ငါ့အတွက် ဆင်းရဲအားလုံး၏ အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် ဖြစ်နိုင်ရာ၏” ဟု နှလုံးသွင်း၍ ရဟန်းပြုလာသည်။</p> <p>“အကြင်သို့ သဘောရှိသော ကာမဂုဏ်စွန့်ခွာ ရဟန်းပြုလာသော ငါသည် ထိုသို့ သဘောရှိသော ကာမဂုဏ်များ၊ ထို့အောက်ယုတ်သော ကာမဂုဏ်များကို ရှာမှီးနေခြင်းဖြင့် ငါ့အား မသင့်လျော်” ဟု ဆင်ခြင်သည်၊ တဖန်ဆက်၍ “အားထုတ်ထားသော ငါ့ဝီရိယ တွန့်ဆုတ်မည်မဟုတ်၊ ထင်သောသတိ မပျက်စီးဘဲ ငြိမ်းပြီးသော ရူပကာယ နာမကာယသည် ပူပန်ခြင်း ကင်းလိမ့်မည်၊ အာရုံ၌ ကောင်းစွာထားသောစိတ် တည်ကြည့်လိမ့်မည်” ဟု ဆင်ခြင်ပြီး မိမိကိုယ်ကိုသာ အကြီးအမှူးပြု၍ အကုသိုလ်ပယ်၊ ကုသိုလ်ပွား၊ အပြစ်ရှိသောတရားကိုပယ် အပြစ်ကင်းသောတရားကိုပွား၍ စင်ကြယ်အောင် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်းတည်း။</p> <p>၂။ လောကာဓိပတေယျ တရားဟူသည်— ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တော သစ်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာတခုခုသို့ကပ်ပြီး မိမိရဟန်းပြုလာခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို ဆင်ခြင်သည်။ ဤသို့နှလုံးသွင်းကာ ရဟန်းပြုလာပါလျက် ကာမဂုဏ်များကို ကြံစည်ခြင်း၊ ပျက်စီးရန်ကြံစည်ခြင်း၊ ညှဉ်းဆဲရန် ကြံစည်ခြင်းများကို ငါကြံစည်ငြားအံ့၊ ကျယ်ဝန်းများပြားသော သတ္တလောက၏တည်ရာ စကြဝဠာ၌ တန်ခိုးကြီး၍ နတ်မျက်စိလို မြင်ကာ သူများစိတ်ကို သိကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများသည် အရပ်ဝေးမှသော်လည်း မြင်နိုင်ကြ၍ နီးနေကြသော်လည်း မထင်ကုန်၊ မိမိစိတ်ဖြင့်လည်း သူများစိတ်ကို သိနိုင်</p> <p>စာမျက်နှာ-418 <hr> ကြ၏၊ ထိုရဟန်း ပုဏ္ဏားများသည် လည်းကောင်း၊ တန်ခိုးရှင် နတ်များသည် လည်းကောင်း၊ “အချင်းတို့၊ ဤအမျိုးသားကို ကြည့်ကြပါ၊ သဒ္ဓါတရားဖြင့် လူ့ဘောင်စွန့်ခွာ ရဟန်းပြုလာသူဖြစ်လျက် အကုသိုလ်ယုတ်တို့နှင့် ရောလုပ်နေဘိသည်” ဟု ဤသို့ငါ့ကို သိကြပေမည် ဟု ဆင်ခြင်သည်၊ တဖန်ဆက်၍ “အားထုတ်ထားသော ငါ့ဝီရိယ တွန့်ဆုတ်မည်မဟုတ်” စသည်ဖြင့် ဆင်ခြင်ပြီး လောကကိုသာ အကြီးအမှူးပြု၍ အကုသိုလ်ပယ်ခြင်း စသည်ပြုကာ မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်းတည်း။</p> <p>၃။ ဓမ္မာဓိပတေယျ တရားဟူသည် — ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တော သစ်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာတခုခုသို့ကပ်ပြီး မိမိရဟန်းပြုလာခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို လည်းကောင်း၊ တရားတော်သည် ဘုရားရှင် ကောင်းစွာဟောကြားအပ်၊ ကိုယ်တိုင်သိမြင်အပ်၊ အခါမလင့် အကျိုးပေးတတ်၊ လာ၍ရှုပါဟု ဆောင်ပြထိုက်၊ မိမိ၏ ကိုယ်စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်၊ အရိယာများသာ ကိုယ်စီသိနိုင် ခံစားနိုင်သော တရားတော်ပါပေတည်း၊ ထိုတရားတော်ကို သိမြင်ကြသော ငါ၏ သီတင်းသုံးဖော်များရှိကြသည်၊ ငါသည်သာ ဤသို့ ကောင်းစွာဟောကြားအပ်သော သာသနာတော်၌ ရဟန်းပြုလာသူဖြစ်ပါလျက် ပျင်းရိမေ့လျော့နေခြင်းသည် ငါ့အား မသင့်လျော်ဟု လည်းကောင်း ဆင်ခြင်သည်။ တဖန်ဆက်၍ “အားထုတ်ထားသော ငါ့ဝီရိယ တွန့်ဆုတ်မည်မဟုတ်” စသည်ဖြင့် ဆင်ခြင်ပြီး လောကုတ္တရာတရားကိုသာ အကြီးအမှူးပြု၍ အကုသိုလ်ပယ်ခြင်း စသည်ပြုကာ မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်းတည်း—မိန့်။</p> <p>အချင်းယောက်ျား၊ မကောင်းမှုပြုသူအတွက် ဆိတ်ကွယ်ရာအရပ် လောကမှာ မရှိ၊ မှားမှားမှန်မှန် သင်ပြုသမျှအမှု မိမိကိုယ်တိုင် သိသည်။<br> အချင်းတို့၊ သက်သေကောင်းသဖွယ်ဖြစ်သော မိမိကိုယ်ကို မထီမဲ့မြင် အောက်မေ့သူသည် မိမိမှာရှိသော မကောင်းမှုကို စင်စစ် လျှို့ဝှက်၏။<br> လောက၌ တရားမဲ့ကျင့်သုံးသူ လူမိုက်ကို နတ်နှင့် ဘုရားစသော သူတော်ကောင်းများမြင်ကြသောကြောင့် တရား ၃-မျိုးကို အကြီးအမှူးပြုတတ်သော ရဟန်းသည် မဆုတ်ယုတ်။<br> လုံ့လရှိသော အကြင်ရဟန်းသည် မာရ်ကိုနှိပ်စက်လွှမ်းမိုး၍ ဇာတိကုန်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်၏။ လောကကိုသိ၍ ကောင်းသောပညာရှိသော တရားအားလုံး၌ မတပ်မက်သော ဉာဏ်ပညာနှင့် ပြည့်စုံသော ထိုသဘောရှိသော ရဟန္တာသည် မဆုတ်ယုတ်နိုင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-419 </p><hr> <h3>၅-စူဠဝဂ်၊ ၁-သမ္မုခီဘာဝသုတ်</h3> <p>သဒ္ဓါတရား၊ လှူဖွယ်ဝတ္ထု၊ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်၊ ဤတရား ၃-မျိုး မျက်မှောက်ကြုံကြိုက် ဆုံဆည်းယှဉ်ရှားလျှင် သဒ္ဓါရှိသူ အမျိုးကောင်းသားသည် ကောင်းမှုများစွာကို ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>လှူဖွယ်ဝတ္ထုနှင့် အလှူခံရလွယ်သော်လည်း သဒ္ဓါကား ရခဲသည်၊ ပုထုဇဉ်၏ သဒ္ဓါသည် မခိုင်မြဲ၊ ခြေလှမ်းအလိုက် ပြောင်းလဲနိုင်ရကား အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်လို အဂ္ဂသာဝကကြီးကသော်မှ အသက်နှင့် စည်းစိမ်ကိုသာ ငါအာမခံပေးနိုင်သည်၊ သဒ္ဓါတရားကိုမူ သင်အလှူရှင်ပင် ကိုယ်တိုင် အာမခံဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၂-တိဋ္ဌာနသုတ်</h3> <p>ကြည်ညိုသဒ္ဓါ ရှိသူဟူ၍ သိအပ်ကြောင်း ၃-မျိုးမှာ—<br> သီလရှိသူများကို ဖူးမြင်လိုသူ၊ သူတော်ကောင်းတရား နာလိုသူ၊ အပြတ်ပေးနိုင်၍ လက်ဆေးပြီး အသင့်ဖြစ်ကာ စွန့်ခြင်း၌ ပျော်သည်၊ အတောင်းခံသည်၊ လှူနေရမှ ကျေနပ်သည်ဖြစ်၍ ဝန်တိုမှု အမဲစက်မထင်၊ ဖြူစင်သောစိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေသူဖြစ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သီလရှိသူများကို ဖူးမြင်လိုသူ ယူဇနာ ၁၀၊ ၂၀၊ ၃၀၊ ၁၀၀ သို့လည်း သွား၍ ဖူးကြသည်၊ ပါဋလိပုတ် ပုဏ္ဏားနှင့် သဒ္ဓါတိဿမင်းတို့ ကဲ့သို့တည်း။</p> <p>သမုဒ္ဒရာကူး၍ အဖူးသွားသူ- ပါဋလိပုတ် မြို့တံခါးအနီး ဇရပ်နေ ပုဏ္ဏား ၂-ဦး ကာဠဝလိမဏ္ဍပအရပ်နေ မဟာနာဂထေရ်၏ ဂုဏ်သတင်းကြား၍ အဖူးထွက်လာကြရာ တဦး လမ်းမှာပင် ကွယ်လွန်သည်၊ ကျန်တဦးက သမုဒ္ဒရာကို သင်္ဘောဖြင့် ကူးရာ အနုရာဓမြို့ ရောက်လာသည်၊ ယင်း မထေရ်အရပ်ကို မေးရာ ရောဟနဇနပုဒ်မှာဟု ဆိုသဖြင့် ခရီးဆက်ကာ မထေရ်နေရာသို့ ရောက်လတ်သော် စူဠနဂရရွာ အိမ်ဦးမှာနေ၍ ဆွမ်းစီစဉ်သည်။</p> <p>နံနက်စောစောထ၊ မထေရ်နေရာသွား၊ ပရိသတ်အစွန်မှာ တည်စဉ် အဝေးက ကြွလာသော မထေရ်ကို မြင်၍ ရပ်လျက်တကြိမ် ရှိခိုးသည်၊ နောက် အနီးကပ်သွား ခြေဖမျက်တို့၌ တင်းတင်းဆုပ်ကိုင်ကာ ရှိခိုးရင်း “အရှင်ဘုရားများ မြင့်လွန်းလှပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်သည်။ မထေရ်ကား မနိမ့်မမြင့်သာ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် တဖန် “အရှင်ဘုရားများ အကိုယ်မမြင့်သော်လည်း ဂုဏ်ကျေးဇူးကား သမုဒ္ဒရာပေါ် ကျော်၍ ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်းတပြင်လုံး လွှမ်းမိုးမြင့်မားပါသည်၊ ပါဋလိပုတ်မြို့နေသော တပည့်တော်လည်း အရှင်ဘုရားတို့ ဂုဏ်ကျေးဇူး ကြားရပါ၏” ဟု လျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-420 <hr> ပုဏ္ဏားသည် မထေရ်အား ဆွမ်းလှူပြီး မိမိအတွက် တိစီဝရိတ် စီစဉ်ကာ မထေရ်ထံ ရဟန်းပြု ဩဝါဒခံယူပြီး မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>၅-ယူဇနာ သွားဖူးသော သဒ္ဓါတိဿမင်း- “တပည့်တော် ရှိခိုးသင့်သော အရှင်မြတ်တပါး မိန့်ကြားကြပါ” မင်္ဂလာအရပ်နေ ကုဋတိဿထေရ်။ မင်းကြီးအမေးကို သံဃာများမိန့်ကြားသဖြင့် မင်းကြီးသည် အခြံအရံများစွာဖြင့် ၅-ယူဇနာရှိသော အရှင်ထံ သွားသည်။ “ငါ့ရှင်တို့၊ ဘာသံလဲ” “သဒ္ဓါတိဿမင်းကြီး အရှင်မြတ်ထံ အဖူးလာပါသည်” မထေရ်အမေးကို သံဃာများက တင်လျှောက်ရာ “အိုကြီး အိုမှ မင်းနန်းတော်မှာ ငါ့ကိစ္စ ဘာရှိတော့မှာလဲ” မထေရ်သည် ကြံစည်ပြီး နေ့နေရာ ညောင်စောင်း၌ အိပ်၍ မြေမှာလက်ဖြင့် ရေးခြစ်နေသည်။</p> <p>အပြင်ပန်းဖြင့် အထင်မှားသော မင်းကြီး- မင်းကြီးရောက်လာ၍ မြေမှာခြစ်နေသော အရှင်မြတ်ကိုမြင်လျှင်ပင်— “ရဟန္တာအား လက်မငြိမ်မှုမရှိ၊ ဤအရှင် ရဟန္တာမဖြစ်နိုင်” ဟုကြံကာ ရှိမခိုးဘဲ ပြန်သွားသည်။ “သဒ္ဓါရှိသောမင်းကြီး စိတ်ပင်ပန်းအောင် ဘာကြောင့် ပြုပါသလဲဘုရား”၊ “မင်းကြီးသဒ္ဓါကို စောင့်ရှောက်ဖို့ သင်တို့တာဝန်မဟုတ်၊ ငါထေရ်အို၏ တာဝန်ရှိပါစေ” သံဃာများ၏ လျှောက်တင်ချက်ကို ဖြေဆိုပြီးနောက် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုခါနီး၌ “ငါ့စံကျောင်းမှာ အခြားပလ္လင်တခုပါ ခင်းထားကြ” ဟု မိန့်မှာပြီး ခင်းအပြီးတွင် “ဤစံကျောင်းသည် အကြား၌မတည်ဘဲ မင်းကြီးမြင်အပ်သောနေရာမြေမှာတည်စေ” ဟု ဓိဋ္ဌာန်ပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုတော်မူသည်၊ စံကျောင်းတော်သည် ၅-ယူဇနာ ကောင်းကင်က သွားလေသည်။</p> <p>“ကုဋတိဿထေရ် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၍ စံကျောင်းတော် ကောင်းကင်က ကြွလာပါသည်” မင်းကြီးထံ သဝဏ်လွှာပို့ရာ မင်းကြီးမယုံကြည်ပေ။ စံကျောင်းတော်သည် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့်သွား ထူပါရုံကို လက်ယာရစ်လည်၍ ကျောက်စေတီနေရာ အသွား စေတီသည် ပျံတက်ပြီး စံကျောင်းထိပ်၌ တည်သည်၊ ကောင်းချီးဟစ်အော် ကြွေးကြော်ကြ၏။</p> <p>ထိုအချိန် မဟာဗျဂ္ဃထေရ်သည် ကြေးပြာသာဒ် သတ္တမစံကျောင်း၌နေလျက် သံဃာများအား ဝိနည်းကံပြုစဉ် ထိုအသံကြား၍မေးရာ မင်္ဂလာအရပ်နေ ကုဋတိဿထေရ် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၍ စံကျောင်းတော် ၅-ယူဇနာခရီး ကောင်းကင်က ကြွလာပါသည်၊ ထိုမထေရ်အား ကောင်းချီးပေးသံပါဟု လျှောက်တင်ကြသည်။</p> <p>ဘုန်းရှိသူများကိုမှီ၍ ပူဇော်သက္ကာ ရယူမည်ကြံလျက် အရှင်ဗျဂ္ဃသည် တပည့်များ ကန်တော့ခံကာ ကောင်းကင်ခရီးသွားပြီး ထိုစံကျောင်းတော် ဒုတိယ ပလ္လင်၌ ထိုင်၍ ပရိနိဗ္ဗာန် စံယူသည်၊ သဒ္ဓါတိဿ မင်းကြီးသည် ပန်း နံ့သာများ ယူကာ ကြွလာပြီး စံကျောင်းတော်ကို ပူဇော်စဉ် ကျောင်းတော်သည် မြေသို့ဆင်းသက်သည်၊ မင်းကြီးသည် ကြီးစွာ ပူဇော်ပြီး ဓာတ်တော်များကို စေတီတည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-421 <hr> မြွေကိုက်သော်လည်း တရားနာမပျက်- ဂင်္ဂါမြစ် သောင်ခုံတောစပ်၌ ဝါဆိုကြသော ရဟန်းတော် ၃၀-တို့ ၁၅-ရက်တကြိမ် ဥပုသ်နေ့၌ မဟာအရိယဝံသ တရားကို ဟောကြားရာ ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင် အရှင်တပါး နောက်ဘက်မှလာပြီး တရားနာစဉ် စပါးအုံးမြွေသည် ထိုအရှင်၏သလုံးသားကို မွှေးညှပ်ဖြင့် ညှပ်သကဲ့သို့ ကိုက်လိုက်သည်။</p> <p>အရှင်မြတ်ကြည့်လတ်သော် ဓမ္မန္တရာယ်မဖြစ်ရန် ကြံပြီး မြွေဖမ်းကာ အိတ်၌ထည့်၍ အပေါက်ဝစည်းကာ မလှမ်းမကမ်း၌ထား၊ တရားဆက်နာသည်။ အရုဏ်တက်ချိန်အဆိပ်ကို ခွါနိုင်ရကား အရှင်၏ အနာဂါမ်ဖြစ်ချိန်၊ ကိုက်သောနေရာဖြင့်ပင် အဆိပ်ဆင်း၍ မြေသို့ဝင်ချိန်၊ ဓမ္မကထိက တရားပြီးချိန် တပြိုင်နက်ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုနောက် အရှင်မြတ်က “သူခိုးတဦး ငါဖမ်းထားသည်” ဟု မိန့်ပြီးအိတ်ဖြေ၍မြွေကို လွှတ်လိုက်သည်၊ ရဟန်းများမြင်၍ “အဘယ်အချိန်ကိုက်ပါသနည်း”၊ “မနေ့ညနေကပါ”၊ “ဝန်လေးသောအမှု အရှင်တို့ဘာ့ကြောင့်ပြုပါသနည်း”၊ “တပည့်တော်ကို မြွေကိုက်ပါသည်ဟု ပြောမိလျှင် ဤမျှသောအကျိုးများ မရနိုင်ပါ” ဟု သံဃာများအမေးကို အနာဂါမ်အရှင်မြတ် ဖြေဆိုသည်။</p> <p>ပြည့်စုံစွာ တရားမနာရ၍ ငိုသောရဟန်းငယ်- ဒီဃဝါပီအရပ်မှာ ဂါထာတထောင်ရှိသော ဝေဿန္တရာဇာတ်ကို မဟာဇာတကဘာဏက ထေရ် ဟောလိမ့်မည်ဟု တိဿရွာကြီး တိဿကျောင်းတိုက်ကြီးနေရဟန်းငယ်တပါးကြား၍ ၉-ယူဇနာခရီး နေ့ချင်းပေါက်သွားသည်။ တရားပွဲစနေသော်လည်း ရဟန်းငယ်မှာ အပမ်းဖြေနေမိသဖြင့် ဆုံးခါနီးမှ ရောက်သွားရကား “လာကျိုးမနပ်” ဟု ငိုကြွေးတော့သည်။</p> <p>လူတယောက်သိ၍ ဘာဏကထေရ်အား အကြောင်းစုံလျှောက်ထားကာ “နက်ဖြန် ထပ်ဟောမည်” ဟု နှစ်သိမ့်ပေးပါဘုရားဟု တောင်းပန်သည်။ ရဟန်းငယ်လည်း နောက်နေ့ မထေရ်မြတ်၏ တရားနာရ၍ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>သားကို မြွေကိုက်သော်လည်း အရေးမစိုက်သော မိခင်- ကမ္မရအရပ်နေ မိန်းမတဦးသည် သားကိုချီကာ “တရားနာမည်” ဟု စိတ္တလတောင်သွားသည်။ သစ်ပင်ကိုမှီ၍ ကလေးသိပ်ကာ တရားနာစဉ် ညဉ့်နက်ပိုင်း၌ မျက်စိအောက်မှာပင် မြွေတကောင် လာကိုက်သွားသည်၊ “ငါ့သား မြွေကိုက်သွားပေါ့” ဟု ဆိုလျှင် ဓမ္မန္တရာယ်ဖြစ်မည်၊ သံသရာမှာ အကြိမ်များစွာ ဤသူငယ် ငါ့သားဖြစ်ဖူးပြီ၊ တရားကိုပဲ နှလုံးသွင်းမည်” ကြံ၍ တရားနာရာ သောတာပန် ဖြစ်သွားသည်။ အရုဏ်တက်သော် သစ္စာပြု၍ သားအဆိပ်ကျစေကာ ချီခေါ်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-422 </p><hr> <h3>၃-အတ္ထဝသသုတ်</h3> <p>သူတပါးတို့အား တရားဟောသင့်သော ကောင်းစွာမြင်ရမည့် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ တရားဟောသူ၊ နာသူ ၂-ဦးလုံးတို့ အနက်နှင့် ပါဠိကို သိကြသည်ဟု မြင်ခြင်းတို့တည်း။ ပါဠိအရ သစ္စာ ၄-ပါး၊ တရားအနက်အရ အဋ္ဌကထာကို ဉာဏ်ဖြင့် မြင်ခြင်းတည်း။</p> <h3>၄-ကထာပဝတ္တိသုတ်</h3> <p>စကားဖြစ်ပေါ်လာကြောင်း ၃-မျိုးမှာ တရားဟောသူ နာသူ ၂-ဦးလုံးတို့ အနက်နှင့် ပါဠိကို သိကြခြင်းတည်း။</p> <h3>၅-ပဏ္ဍိတသုတ်</h3> <p>ပညာရှိသူတော်ကောင်းများ ဟောကြားပညတ် ချီးမွမ်းအပ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ အလှူပေးခြင်း၊ ရှင်ရဟန်းပြုခြင်း၊ မိဘများအား ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်းတို့တည်း။ တရား ၃-မျိုးကို မှီဝဲသော ဉာဏ်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာပညာရှိသည် ချမ်းမြေ့သော နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရသည်။ (မိဘလုပ်ကျွေးသူကို ဤသုတ်ဂါထာ၌ ဉာဏ်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာပညာရှိဟု မိန့်သည်။)</p> <h3>၆-သီလဝန္တသုတ်</h3> <p>သီလရှိသော ရဟန်းတော်များ ရွာနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးသဖြင့် ထိုအရပ်သူ လူများအတွက် ကောင်းမှုများစွာ ဖြစ်ပွားစေကြောင်း ၃-မျိုးမှာ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်တို့ဖြင့် ဖြစ်ပွားစေခြင်းတည်း။</p> <p>ကုသိုလ်ဖြစ်စေပုံ- သံဃာတော်များ အလာကို မြင်၍ ကြိုဆိုခြင်း၊ နောက်ကလိုက်ပို့ခြင်း၊ ထိုင်မည့်ဇရပ် တံမြတ်လှည်း သောက်သုံးရေ တည်ထားခြင်းများသည် ကိုယ်ကြောင့် ဖြစ်၍ ဆွမ်းခံကြွချိန်ဝယ် ယာဂုများ ဆွမ်းများ လှူကြပါ၊ ဥပုသ်စောင့် တရားနာကြပါ စသည် ပြောဆိုမှုများကား နှုတ်ကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဆွမ်းခံသံဃာများ မြင်၍ ဆွမ်းရကြပါစေဟု ကြံစည်နှလုံးသွင်းခြင်းကား စိတ်ကြောင့်ဖြစ်သည်။</p> <h3>၇-သင်္ခတလက္ခဏသုတ်</h3> <p>သင်္ခတတရားအတွက် သင်္ခတဟု မှတ်ကြောင်း လက္ခဏာ ၃-မျိုးမှာ အဖြစ် (ဥပါဒ်)၊ အပျက် (ဘင်)၊ ဖြစ်ခိုက်ပြောင်းလဲခြင်း ထင်ရှားခြင်းတို့တည်း။ သင်္ခတတရားနှင့် မှတ်ကြောင်းလက္ခဏာမှာ တခြားစီသာတည်း။ သင်္ခတကို လက္ခဏာဖြင့် ပိုင်းခြားသိအပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-423 </p><hr> <h3>၈-အသင်္ခတလက္ခဏသုတ်</h3> <p>အသင်္ခတတရားအတွက် အသင်္ခတဟု မှတ်ကြောင်းလက္ခဏာ ၃-မျိုးမှာ အဖြစ် (ဥပါဒ်)၊ အပျက် (ဘင်)၊ ဖြစ်ခိုက်၏ ပြောင်းလဲခြင်းရှိ၊ မထင်ရှားခြင်းတို့တည်း။ (ဥပါဒ် ဌီ ဘင် မဖြစ်မရှိ၍ အသင်္ခတ၊ ဖြစ်ရှိလျှင် သင်္ခတမည်သည်။)</p> <h3>၉-ပဗ္ဗတရာဇသုတ်</h3> <p>ဟိမဝန္တာတောင်မင်းကို မှီ၍ သစ်ပင်ကြီးများ ကြီးပွားခြင်း ၃-မျိုးမှာ အကိုင်းအခက် အရွက်၊ အခေါက်အပွေး၊ အကာအနှစ်တို့ဖြင့် ကြီးပွားခြင်းတို့တည်း။ ဤအတူပင် သဒ္ဓါခိုင်ပြီး အိမ်ထောင်ဦးစီးကို မှီ၍ သားမယား စသော အိမ်သားများ ကြီးပွားခြင်း ၃-မျိုးမှာ ယုံကြည်မှုသဒ္ဓါ၊ ကိုယ်ကျင့်သီလ၊ အသိပညာတို့ဖြင့် ကြီးပွားခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၁၀-အာတပ္ပကရဏီယသုတ်</h3> <p>အားထုတ်ခြင်းကို ပြုအပ်ကြောင်း ၃-မျိုးမှာ မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်များ မဖြစ်အောင်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်များ ဖြစ်အောင်၊ ဖြစ်ပေါ်လာကြသော ကိုယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲဝေဒနာများကို သည်းခံနိုင်အောင် အားထုတ်ခြင်းဟူသော အကြောင်း ၃-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် အထက်ပါအကြောင်း ၃-မျိုးတို့ဖြင့် အားထုတ်ခြင်းကို ပြု၏၊ ထိုပြုနိုင်ရာ အခါ၌ ဤရဟန်းကို ဆင်းရဲဆုံးအောင် အားထုတ်ခြင်းရှိသော သတိပညာရှိသော ရဟန်းဟူ၍ ဆိုအပ်သည်။</p> <h3>၁၁-မဟာစောရသုတ်</h3> <p>မညီညွတ်သည်ကိုသော်လည်း အမှီရ၊ တောအုပ်ကိုသော်လည်း အမှီရ၊ အားကြီးသူကိုသော်လည်း အမှီရခြင်းဟူသော အင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ခိုးသူကြီးသည် အိမ်ကိုဖောက်၊ ရွာကိုတိုက်ခိုက်၊ တအိမ်ကိုသော်လည်း တိုက်ခိုက်၊ ခရီးလမ်း၌ စောင့်၍သော်လည်း တိုက်ခိုက်လုယက်သည်။</p> <p>မညီညွတ်သည် ဟူသည် သွားလာကူးခက်သောမြစ်၊ မညီညွတ်သော တောင်များတည်း။ တောအုပ်ဟူသည် မြက်တော သစ်တော ထူသော တောအုပ်ကြီးများတည်း။ အားကြီးသူ ဟူသည် သူများတစုံတရာ ပြောလတ်သော် အပြစ်ကို ကာကွယ်၍ ခိုးသူကြီး၏ အကျိုးကို ပြောပေးကြသော မင်း၊ မင်းအမတ်ကြီးများတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-424 <hr> ဤအတူသာလျှင် မညီညွတ်သည်ကိုသော်လည်း အမှီရ၊ တောအုပ်ကို သော်လည်း အမှီရ၊ အားကြီးသူကိုသော်လည်း အမှီရခြင်းဟူသော အင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းယုတ်သည် ဂုဏ်ကိုတူးဖျက်ခြင်းဖြင့် တူးဖျက်အပ်သော မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ကာ အပြစ်ရှိ၍ ပညာရှိများစွပ်စွဲအပ်သည်၊ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေသည်။</p> <p>မညီညွတ်သည်ဟူသည် သာသနာတော်၌ မညီညွတ်သော ကာယကံ၊ ဝစီကံ၊ မနောကံတို့နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ တောအုပ်ဟူသည် အယူမှား၍ သဿတစသည်ဖြင့် စွဲယူသော အန္တဂ္ဂါဟိကဒိဋ္ဌိနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ အားကြီးသူဟူသည် သူများတစုံတရာပြောလတ်သော် အပြစ်ကိုကာကွယ်၍ ရဟန်းယုတ်၏အကျိုးကို ပြောပေးကြသော မင်း၊ မင်း၏အမတ်ကြီးများတည်း။</p> <h3>၂။ ဒုတိယသုတ်-၅၀၊ (၆) ဗြာဟ္မဏဝဂ်</h3> <h3>၁-ပဌမ ဒွေဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>ဖွားမြင်သည်မှ အသက် ၁၂၀ ရှိ၍ အိုမင်းကြီးမြင့် အရွယ်ရင့်ကာ ဆင့်ဆင့်လွန်မြောက် အဆုံးအရွယ်ရောက်ကြသော ပုဏ္ဏား ၂-ဦးသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်နှုတ်ဆက်ကာ နေရာတခုမှာထိုင်ပြီး ဘုရားရှင်အား “အကျွန်ုပ်တို့ အသက် ၁၂၀-အဆုံးအရွယ်ရောက်နေကြပါပြီ၊ ဒုဂ္ဂတိဘေးမှ လာကြောင်း ကောင်းမှုမပြုကြရသေးပါ၊ အရှင်ဂေါတမသည် ကျွန်ုပ်တို့အား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်နိုင်ရာသော ဆုံးမခြင်းဖြင့် ဆုံးမတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ကြသည်။</p> <p>“အိုခြင်း နာခြင်း သေခြင်းသည် ဤသတ္တလောကကို အဆင့်ဆင့် ပို့ဆောင်အပ်၏။ သို့ဖြစ်လတ်သော် မျက်မှောက်ဘဝ၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် စောင့်စည်းခြင်းသည် ဘဝပြောင်းသွားသူ၏ ပုန်းအောင်းမှီခိုရာဖြစ်သည်” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>အသက်သည် တိုတောင်းလှ၏၊ အိုမှုကအဆင့်ဆင့် အပို့ခံရသော သတ္တဝါအား ကိုးကွယ်ရာမရှိနိုင်၊ သေဘေးကို မြင်အောင်ရှုလျက် ချမ်းသာဆောင်နိုင်သော ကောင်းမှုကို ပြုရာသည်၊ မျက်မှောက်ဘဝ၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် စောင့်စည်းခြင်း၊ အသက်ရှင်နေစဉ် ကောင်းမှုပြုခြင်းသည်သာ ဘဝပြောင်းသူအား ချမ်းသာတို့ဖြစ်သည်စသည်ကို ဂါထာဖြင့် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ကြ သားမယားများ စကားနားမထောင်၍ ထွက်ရပ်လမ်းရှာရန် ဘုရားထံလာကြသည်။ ဘုရားရှင်ကား စင်စစ်ထွက်မြောက်ပြီး ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်ဟုလည်း လက်ခံယုံကြည်ကြသည်။ အသက်ကြီးလှ၍ ရဟန်းမပြုနိုင်သူများ ဖြစ်ရကား ၅-ပါးသီလ၌သာ တည်စေလို၍ စောင့်စည်းခြင်း ၃-မျိုး ဟောကြားသည်။ အသက်ထက်ဆုံး ငါးပါးသီလစောင့် နတ်၌ဖြစ်သွားကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-425 </p><hr> <h3>၂။ ဒုတိယ၊ ဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>အသက် ၁၂၀-ရှိသော ပုဏ္ဏား ၂-ဦးပင် ဘုရားထံလာ အလားတူလျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က ဤသတ္တလောကကို အို၊ နာ၊ သေ မီးလောင်နေသည်။ သို့ဖြစ်လတ်သော် မျက်မှောက်ဘဝ၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် စောင့်စည်းခြင်းသည် “ဘဝပြောင်းသွားသူ၏ ပုန်းအောင်းမှီခိုရာဖြစ်သည်” ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်—</p> <p>အိမ်မီးလောင်လျှင် အိုးခွက်စသောပစ္စည်း၊ မီးလွတ်အောင် ထုတ်ယူထားသောပစ္စည်းနှင့် မီးမလောင်သောပစ္စည်းများသာ အိမ်ရှင်ဖို့ဖြစ်သည်၊ ဤအတူပင် သတ္တလောကကို အို သေ မီးလောင်နေရာ ဒါနဖြင့် မီးလောင်ပြင်ထုတ်၊ ထိုဒါနသည်သာ အပိုင်ထုပ်ပြီး ဥစ္စာစသည်ဖြင့်မိန့်။</p> <h3>၃။ အညတရ ဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>ပုဏ္ဏားတယောက် ဘုရားထံလာပြီး “ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်သောတရား၊ တရားဟု ဆိုအပ်ပါ၏၊ အဘယ်မျှဖြင့် တရားသည် ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်ပါသနည်း၊ အခါမလင့် အကျိုးပေး၍ လာကြည့်ပါဟူသော အစီရင်ခံထိုက်၊ မိမိကိုယ်စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်ပါသနည်း၊ အရိယာများ ကိုယ်စီ သိနိုင်ခံစားနိုင်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ရာဂဖြင့် တပ်စွန်းသူသည် ရာဂနှိပ်စက်ခံရသည်ဖြစ်၍ ရာဂဖြင့် သိမ်းကျုံးဆွဲယူအပ်သော စိတ်ရှိရကား မိမိ၊ သူတပါး ၂-ဦးသား ဆင်းရဲရန်ကြံစည်သည်၊ စိတ်ကိုမှီ၍ ဖြစ်သော ဆင်းရဲမှု နှလုံးမသာမှုကိုလည်း ခံစားရသည်၊ ရာဂကို ပယ်ခွာလိုက်သော် ဆင်းရဲရန်မကြံစည်၊ ဆင်းရဲမှုနှလုံးမသာမှုကိုလည်း မခံစားရတော့။</p> <p>ရာဂဖြင့် တပ်စွန်းသူသည် ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ပြစ်မှုများကို ပြုသည်၊ ပယ်ခွာလိုက်သော် မပြုတော့။</p> <p>ရာဂဖြင့် တပ်စွန်းသူသည် ကိုယ်ကျိုး သူကျိုး ၂-ဦးကိုလည်း အမှန်မသိ၊ ပယ်ခွာပါမှ သိနိုင်သည်၊ ဤသို့လျှင် တရားသည် ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်၏၊ အခါမလင့်အကျိုးပေးသည် စသည်ဖြင့် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဒေါသဖြင့် ဖျက်ဆီးအပ်သူ၊ မောဟဖြင့် တွေဝေထိုက်သူများအတွက်လည်း အလားတူ ဟောတော်မူသည်၊ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၄-ပရိဗ္ဗာဇကသုတ်၌လည်း</h3> <p>ပုဏ္ဏားမျိုး ပရိဗိုဇ်တဦး ဘုရားထံလာပြီး အလားတူလျှောက်ထား၊ ဘုရားရှင်ဖြေကြား သရဏဂုံတည်သွားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-426 </p><hr> <h3>၅-နိဗ္ဗူတသုတ်</h3> <p>ဇာဏုသောဏိပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “ကိုယ်တိုင် သိမြင်ထိုက်သော နိဗ္ဗာန်၊ နိဗ္ဗာန်ဟုဆို၏။ အဘယ်မျှဖြင့် နိဗ္ဗာန်သည် ကိုယ်တိုင်သိမြင်ထိုက်၊ အခါမလင့် အကျိုးပေးပါသနည်း” စသည်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်၌ တရားဂုဏ် ၆-ပါးရှိပုံကို မေးလျှောက်ရာ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟရှိသူသာ မိမိ၊ သူတပါး ၂-ဦးသား ဆင်းရဲအောင်ကြံစည်၊ မရှိသူ မကြံစည်တော့ဟု ဖြေကြား၊ ပုဏ္ဏားသရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၆-ပလောကသုတ်</h3> <p>ပုဏ္ဏားသူဌေးတဦး ဘုရားထံလာပြီး “ဆရာ့ဆရာ ရှေးပုဏ္ဏားကြီးများပြောစကား ကြားဖူးပါသည်၊ ရှေးက ဤလောကပြည်သည် အဝီစိငရဲကြီးပမာ လူများစည်ကား၊ ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည်များ ကြက်ပျံမကျရှိကြသည်ဟု ကြားဖူးပါသည်၊ ယခုအခါ လူများနည်း၊ ကျိုးတိုးကျဲတဲ ထင်ရပါသည်၊ ရွာနိဂုံး မြို့ဇနပုဒ်များလည်း ရွာစသည် မဟုတ်ကြတော့၊ ဘာ့ကြောင့်ပါနည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ယခုအခါ လူများသည် မတရားသော အဓမ္မရာဂဖြင့် တပ်မက်ကြ၊ မညီမျှသော ဝိသမလောဘဖြင့် နှိပ်စက်အပ်ကြ၊ မှောက်မှားကြသောအကျင့် မိစ္ဆာဓမ္မနှင့် ပြည့်စုံကြသည်၊ ထိုသူများသည် မတရားလောဘ စသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍ ထက်သော လက်နက်များ စွဲကိုင်ကြကာ အချင်းချင်း သတ်ဖြတ်ကြသောကြောင့် လူများစွာသေကြရသည်ကား တကြောင်း။</p> <p>အထောက်အထား နောက်တမျိုးမှာ မတရားလောဘ စသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံကြသူများအား မိုးကောင်းစွာ ရွာမပေး၊ ထို့ကြောင့် ကောက်ပင်မသန်၊ ပိုးဖျက်ခံရ၊ အရိုးတန်သာကျန်၍ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးရကား လူများစွာသေကြေရသည်ကား တကြောင်း။</p> <p>အထောက်အထား နောက်တမျိုးမှာ မတရားလောဘစသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံကြသူ လူများထံသို့ ဘီလူးဗိုလ်မှူးများက ဘီလူးကြမ်းများကို စေလွှတ်သောကြောင့် လူများစွာ သေကြရသည်ကား တကြောင်းဟု မိန့်ရာ ပုဏ္ဏားသရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>ကြက်ပျံတကျစည်ကား- တရွာနှင့်တရွာ အိမ်ခေါင်ပိုးချင်း ကြက်ပျံကျနိုင်၊ တနည်း- တရွာနှင့်တရွာ ကြက်များမြေက ခြေဖြင့်သွားနိုင်အောင် ရွာခြေအိမ်ခြေ စည်ကားခြင်းတည်း။</p> <p>အဓမ္မရာဂ- မတရားလာဘ- လောဘမည်သည် စင်စစ် မတရားချည်းသာဖြစ်သော်လည်း ကိုယ်ပိုင်ပရိက္ခရာ၌ တပ်သောလောဘကို မတရားလောဘမဆိုရ၊ သူများပရိက္ခရာ၌ တပ်သော လောဘကိုသာ မတရားလောဘဆိုရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-427 <hr> ဝိသမလောဘ- မည်မျှသောလောဘ လောဘမှန်သမျှ ညီမျှသည်မရှိသော်လည်း သူများပစ္စည်း တပ်မက်သော လောဘကိုသာ ဝိသမလောဘခေါ် မိစ္ဆာဓမ္မအကျင့်မှားဟူရာ၌လည်း လမ်းမဟုတ်သောယောက်ျားချင်း မေထုန်ပြုမှု စသည်ကိုယူ။</p> <h3>၇-ဝစ္ဆဂေါတ္တသုတ်</h3> <p>ဝစ္ဆအနွယ် ပရိဗိုဇ်သည် ဘုရားထံလာပြီး “ရဟန်းဂေါတမသည် ငါ့သာလှူ၊ သူများမလှူနှင့်၊ ငါ့တပည့်များသာလှူ၊ သူများတပည့်တွေမလှူနှင့်၊ ငါ့လှူမှသာ အကျိုးကြီး၊ သူများလှူလျှင် အကျိုးမကြီး၊ ငါ့တပည့်များလှူမှသာ အကျိုးကြီး၊ သူများတပည့်တွေလှူလျှင် အကျိုးမကြီး ဟု ဟောသည်ဟူသောစကား ကျွန်ုပ်ကြားဖူးပါသည်၊ ဘယ်လိုပါလဲ ရဟန်းဂေါတမ။ ဤသို့ဟောသည်ဟု ဆိုကြသူများသည် အရှင်ဟောတိုင်း ဆိုကြပါသလော၊ အရှင်ကို မဟုတ်မမှန် စွပ်စွဲရာမရောက်ဘဲ ရှိကြပါ၏လော၊ အရှင်ဟောသောတရားကိုပင် တဆင့်ဆိုကြပါ၏လော၊ အရှင်၏မူလစကားနှင့် သူတို့တဆင့်စကားသည် ကဲ့ရဲ့ဖွယ် လုံးဝကင်းပါ၏လော၊ အကျွန်ုပ်တို့ကား အရှင့်ကို မစွပ်စွဲလိုကြပါ” လျှောက်သည်။</p> <p>“ရဟန်းဂေါတမသည် ငါသာ စသောစကားမျိုး ဟောသည်” ဟု ဆိုကြသူများသည် ငါဟောသည့်အတိုင်း မဆိုကြ၊ ငါ့ကို မမှန်စကားဖြင့် စွပ်စွဲကြသည်။ သူတပါးအလှူကိုတားသူသည် အလှူရှင်၏ ကောင်းမှုအန္တရာယ်ကိုပြုသည်၊ အလှူခံ၏ လာဘ်အန္တရာယ်ကိုပြုသည်၊ ရှေးဦးကပင် မိမိကိုယ်ကို တူးဖျက်အပ်သည်မည်၏၊ ဤ ၃-မျိုး၏ အန္တရာယ်ဘေးကို တားသည်မည်သည်။</p> <p>ငါဘုရားမူကား ဤသို့ဟောသည် — “ပုန်းစီးအိုင်၊ တန်းစီးမြောင်းရှိသတ္တဝါများသည် အိုးခွက်ဆေးရေများဖြင့် မျှတကြပါဟု အိုးခွက်ဆေးရေကိုသော်မျှ ထိုအိုင်မြောင်း၌စွန့်၏၊ ထိုအကြောင်းကြောင့်လည်း ကောင်းမှုဖြစ်ခြင်းကို ငါဟောသည်၊ လူလှူရာ၌ကား ဆိုဖွယ်မလို၊ စင်စစ်အားဖြင့်ကား သီလရှိသူအားလှူလျှင် အကျိုးကြီးသည်ဟု ငါဆို၏၊ သီလမရှိသူအားလှူလျှင် ထိုမျှလောက် အကျိုးမကြီးဟု ငါမဆို။”</p> <p>ထိုသီလရှိသူဟူသည်လည်း ကာမစ္ဆန္ဒ၊ ဗျာပါဒ၊ ထိနမိဒ္ဓ၊ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ တည်းဟူသော အင်္ဂါ ၅-ပါးကိုပယ်ပြီးသူဖြစ်၍ ရဟန္တာတို့၏ဥစ္စာဖြစ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ ဝိမုတ္တိ၊ ဝိမုတ္တိဉာဏ်အမြင် ဟူသောအစုအင်္ဂါ ၅-ပါးနှင့် ပြည့်စုံပြီးသူ၌လှူလျှင် အကျိုးကြီး၏ဟု ငါဆိုသည်။</p> <p>နွားနက် နွားဖြူ အဆင်းခြားသော်လည်း မည်သည့်နားတွင်မဆို ယဉ်ကျေး၍ ဝန်ဆောင်နိုင်သော ခွန်အားရှိ၍ ဖြောင့်မတ်လျင်မြန်စွာ သွားနိုင်သော ရွှေ့ဆောင်နွားလားကိုသာ ဝန်ဆောင်ခိုင်းကြသည်၊ အဆင်းကို ဦးစားမပေးကြ။<br> <br>စာမျက်နှာ-428 <hr> ဤအတူပင် မင်း၊ ပုဏ္ဏား၊ ကုန်သည်၊ သူဆင်းရဲ၊ ဒွန်းစဏ္ဍား၊ ပန်းမှိုက်သွန်မျိုးဟူသော မည်သည့်မျိုးဇာတ်ရှိသူ လူများတွင်မဆို ယဉ်ကျေး၍ အကျင့်ကောင်းကာ တရား၌တည်၍ သီလရှိသော၊ အမှန်စကားဆိုလျက် ရှက်စိတ်ရှိသော၊ ဖြစ်ဟောင်းကင်းကာ ခန္ဓာဝန်ချ ဝဋ်ဒုက္ခမနွယ် ပြုဖွယ်ပြုပြီး တရားအားလုံး၏ တဘက်ကမ်းရောက်ပြီးဖြစ်သော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကြီး၌ လှူလျှင် ပြန့်ပြောသည်။</p> <p>ဗဟုသုတနည်းပါး လူမိုက်များကား သာသနာပ၌ လှူကြ၏၊ သူတော်ကောင်းများ မဆည်းကပ်ကြ။ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်၍ ပညာရှိသူတော်ကောင်းများကို မှီဝဲဆည်းကပ်သူတို့၏ သဒ္ဓါတရားသည်ကား ဘုရားရှင်၌ အမြစ်သဖွယ်ဖြစ်၍တည်သည်၊ ထိုပညာရှိများ နတ်ပြည်လားရ၊ လူ့ပြည်မှာလည်း အမျိုးမြတ်၌ ဖြစ်ကြရပြီး အစဉ်သဖြင့် နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြရသည်—မိန့်။</p> <p>တရားအားလုံး၏ တဘက်ကမ်းရောက်ပြီး- ခန္ဓာ အာယတန ဓာတ် အားလုံးတို့၏ အဘိညာ၊ ပရိညာ၊ ပဟာန၊ ဘာဝနာ၊ သစ္ဆိကိရိယ၊ သမာပတ္တိဟူသော ၆-ပါးပြားသော ကမ်းတဘက်သို့ရောက်သည်၊ ပါရဂူ ၆-ပါးတည်း။</p> <p>ဘုရား၌ အမြစ်သဖွယ် ဖြစ်၍တည်သောသဒ္ဓါ- သောတာပန်၏ သဒ္ဓါတရားတည်း။ ယင်းသောတာပန်ကား လူဖြစ်လျှင် မင်း၊ ပုဏ္ဏား၊ သူကြွယ်ဟူသော အမျိုးမြတ် ၃-ပါး၌ ဖြစ်ရသည်၊ အောက်တန်းစား မဖြစ်။</p> <h3>၈-တိကဏ္ဏသုတ်</h3> <p>တိကဏ္ဏပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဏ္ဏားများသည် ဤသို့လည်း ပညာရှိဖြစ်ကြ၊ ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ပညာရှိဖြစ်ကြသည်” ဟု ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဏ္ဏားများဂုဏ်ကို ဘုရားမျက်မှောက်၌ လျှောက်ကြရာ ဘုရားရှင်က “ဘယ်လိုပုဏ္ဏားကို ဝိဇ္ဇာ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသည်ဟု ပုဏ္ဏားများ ပညတ်ကြသနည်း” ဟု မေးတော်မူသည်။</p> <p>“အရှင်ဂေါတမ၊ ဤလောက၌ ပုဏ္ဏားသည် မိဘ ၂-ဘက်လုံး ဇာတ်ကောင်းရှိ၍ မျိုးသန့်သော ဝမ်းရှိပါသည်၊ ဘိုးဘေး ၇-ဆက်တိုင်အောင် ဇာတ်နှင့်စပ်သော စကားဖြင့် အပယ်ခံ အကဲ့ရဲ့မခံရပါ။ ဝေဒကျမ်းဂါထာများကို ရွတ်တတ်၍ ဝေဒကျမ်းများကိုဆောင်နိုင်ပါသည်။ အဘိဓာန် အလင်္ကာ သဒ္ဒါ ၅-ခုမြောက် ဣတိဟာသ (သမိုင်းရာဇဝင်ပုံပြင်) ကျမ်းနှင့်တကွ ဣရု၊ ယဇ၊ သာမဟူသော ဗေဒင် ၃-ခုတို့၏ တဘက်ကမ်းရောက်ပါသည်။”</p> <p>“ဝေဒကျမ်းလာ ပုဒ်ရင်းများကို ထုတ်စစ်ပြသော ပဒကျမ်း၊ ဓာတ်ပစ္စည်း စသည်တို့ဖြင့် ပုဒ်ပြီးပုံကိုပြသောဗျာကရုဏ်းကျမ်းကိုတတ်၍ မျက်မြင်လောကဆိုင်ရာ ရုပ်ဝါဒ<br> <br>စာမျက်နှာ-429 <hr> ကိုပြသော လောကာယတကျမ်း၊ မဟာပုရိသလက္ခဏာကျမ်းများ၌ အကြွင်းမဲ့ တတ်မြောက်ပါသည်။ ဤသို့လျှင် ပုဏ္ဏားကို ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသည်ဟု ပုဏ္ဏားများ ပညတ်ကြပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ပုဏ္ဏားကို ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသည်ဟု ပုဏ္ဏားများ ပညတ်ကြသည်က တခြား၊ အရိယာသူမြတ်၏ အဆုံးအမ၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံခြင်းက တခြား” ဟု မိန့်တော်မူရာ အရိယာသူမြတ်၏ အဆုံးအမ၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးဖြစ်ပုံတရားကို ဟောကြားပါရန် ပုဏ္ဏားတောင်းပန်တော့သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က သာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အားထုတ်သဖြင့် ပဌမဈာန်၊ ဒုတိယ၊ တတိယ၊ စတုတ္ထဈာန်များကို ရပုံ၊ ထိုဈာန်များကို အခြေခံ၍ ရှေ့၌ဖြစ်ဖူးသော ဘဝကို အောက်မေ့နိုင်သော ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်၊ သတ္တဝါတို့၏ စုတိပဋိသန္ဓေကို သိသော ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်၊ အာသဝေါတရားတို့ကို ကုန်ခန်းစေတတ်သော အာသဝက္ခယဉာဏ်ဟူသော ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးရပုံကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>“ဤဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးတို့ဖြင့် တေဝိဇ္ဇပုဏ္ဏားဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကိုသာ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူဟု ငါဆို၏၊ သူများပြောသည်ကို လိုက်၍ပြောတတ်ကာမျှဖြစ်သူကို ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူဟု ငါမဆို” ဟု မိန့်တော်မူရာ ပုဏ္ဏားက “ပုဏ္ဏားများ၏ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံခြင်းက တခြား၊ အရှင်ဘုရားများဆိုင်ရာက တခြားပါ၊ ပုဏ္ဏားများ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံခြင်းသည် အရိယာသူမြတ်၏ အဆုံးအမ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံခြင်းကို ၁၆-စိတ်စိတ်၍ တစိတ်မျှကိုလည်း မမီနိုင်” စသည်လျှောက်ထား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>တိကဏ္ဏပုဏ္ဏားကား ဘုရားထံ တခါမျှ မရောက်ဖူးသဖြင့် ဘုရားရှင်များအား ချဉ်းကပ်ခက်သည်၊ ငါက မလျှောက်ထားလျှင် ဘုရားရှင်က မိန့်ချင်မှ မိန့်မည်၊ မမိန့်လျှင် အစည်းအဝေးမှာ စကားပြောသောငါ့ကို “ဤမှာ ဘာကြောင့်ပြောတာလဲ၊ ရဟန်းဂေါတမထံသွားစဉ်က စကားပြောခွင့်မျှမရ” ဟု ဆိုကြမည်၊ ဤပြစ်လွတ်အောင်မှန်း၍ ချီးကျူးသည်၊ ပုဏ္ဏားများဂုဏ် ချီးကျူးသော်လည်း ဘုရားဉာဏ်တော် ထိရောက်စေမည်ရည်သည်။</p> <p>ဝိဇ္ဇာရှင်ပုဏ္ဏားဆိုတာ ဘယ်လိုလဲ- သိထားတဲ့နေရာမှာ ငါ့ကို ဘုရားရှင်မေးသည်ဟု ဝမ်းသာစွာ ၂-ဘက်ဇာတ်ကောင်း၍ မျိုးသန့်ပုံစသည်လျှောက်သည်၊ အာထဗ္ဗဏဗေဒင်ကို စတုတ္ထထားသဖြင့် ဣတိဟာသကျမ်းကို ၅-ခုမြောက်ဟု ဆိုသည်။</p> <p>မဟာပုရိသလက္ခဏာကျမ်း- ဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ အဂ္ဂသာဝက၊ ဘုရားမယ်တော်၊ ခမည်းတော်၊ စကြာမင်းစသည်တို့၏ လက္ခဏာကို ပြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-430 <hr> အာသဝက္ခယဉာဏ်- အာသဝေါတရား ၄-ပါးကို ကုန်စေသည်၊ အရဟတ္တမဂ်ခဏ၌ အာသဝ ၄-ပါးမှ စိတ်လွတ်၍ ဖိုလ်ခဏ၌ လွတ်ပြီးဖြစ်သည်၊ ပစ္စဝေက္ခဏဉာဏ်ဖြင့် ပဋိသန္ဓေနေမှု ဇာတိကုန်ပြီစသည်ကို ဆင်ခြင်နိုင်သည်။</p> <p>အဘယ်ဇာတိကုန်၍ ဘယ်ပုံသိသနည်း- အတိတ်ဇာတိကား ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ယခုကုန်ပြီမဆိုရ၊ အနာဂတ်ဇာတိကလည်း မဖြစ်သေး၍ အားထုတ်မဖြစ်သောကြောင့် မဆိုရ၊ ပစ္စုပ္ပန်ဇာတိကလည်း ထင်ရှားရှိဆဲဖြစ်သောကြောင့် ကုန်ပြီမဆိုရပါ၊ ဆိုရမည်ကား မဂ်မရလျှင် ၃၁-ဘုံ၌ ဖြစ်ရမည့် ခန္ဓာဇာတိသည် ယခု မဂ်ရခြင်းကြောင့် မဖြစ်သဘောရောက်ကာ ကုန်သွားခြင်းတည်း၊ ကိလေသာပယ်ပြီးပုံ ဆင်ခြင်သဖြင့် ထင်ရှားရှိသောကံသည် ကိလေသာအဖော်မရ၍ ပဋိသန္ဓေကျိုး နောင်မပေးတော့ဟု ဆင်ခြင်သိသည်။</p> <h3>၉-ဇာဏုသောဏိသုတ်</h3> <p>ဇာဏုသောဏိပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “အကြင်သူအား ယဇ်ပူဇော်ဖွယ်ဖြစ်စေ၊ ကုဦးကမင်း (သေသူအတွက်ကမင်း) ဖြစ်စေ၊ နွားနို့ထမင်းဖြစ်စေ၊ အခြားလှူဖွယ်ဝတ္ထုဖြစ်စေ ရှိသည်ဖြစ်အံ့၊ ထိုသူသည် ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဏ္ဏားတို့၌ အလှူကို ပေးလှူရာပါ၏ (ပေးလှူသင့်ပါသည်)” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ပုဏ္ဏားဆိုင်ရာ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးကိုမေး၊ အထက်ပါသုတ်အတိုင်း ပုဏ္ဏားက ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးရှိပုံချင်း တခြားစီဖြစ်သည်ဟု မိန့်ရာ ပုဏ္ဏားက အရိယာသူမြတ်၏အဆုံးအမ၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးပြည့်စုံပုံကို ဟောပြရန်တောင်းပန်သဖြင့် အထက်ပါသုတ်အတိုင်း မိန့်ကြားလိုက်သည်၊ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၁၀-သင်္ဂါရဝသုတ်</h3> <p>သင်္ဂါရဝပုဏ္ဏားသည် ဘုရားထံလာပြီး “အကျွန်ုပ်တို့ ပုဏ္ဏားမည်သည် ကိုယ်တိုင်လည်း ယဇ်ပူဇော်ကြ၊ သူများကိုလည်း ပူဇော်စေကြပါသည်၊ ကိုယ်တိုင်ပူဇော်သူ၊ ပူဇော်စေသူအားလုံးသည် ပူဇော်ခြင်းကြောင့် အများအတွက် အကျင့်ကို ကျင့်ကြပါသည်၊ အကြင်သူသည်ကား ထိုထိုဤဤအမျိုးမှ ရဟန်းပြု၍ မိမိတကိုယ်တည်းကို ဆုံးမ၏၊ ငြိမ်သက်စေ၏၊ ကိလေသာမှ ငြိမ်းစေ၏၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဤသူသည် ယင်းရဟန်းပြုခြင်းကြောင့် တကိုယ်ကောင်းအကျင့်ကို ကျင့်သူဖြစ်ပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က သို့ဖြစ်လျှင် ဤအရာ၌ သင့်ပြန်ပေးမည်၊ နှစ်သက်သလို သင်ဖြေ၊ ထိုစကားကို သင်မည်သို့ ထင်သနည်း၊ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်၍ တရားအား<br> <br>စာမျက်နှာ-431 <hr> လုံးကို ကိုယ်တိုင်မှန်စွာ သိတော်မူသော အသိဉာဏ်ဝိဇ္ဇာ၊ အကျင့်စရဏနှင့် ပြည့်စုံတော်မူပြီး စကားကောင်းကိုသာ မိန့်ကာ လောကကို သိတော်မူသော ဆုံးမထိုက်သူကို ဆုံးမရာ၌ အတုမဲ့ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ နတ်လူတို့၏ဆရာဖြစ်ကာ သစ္စာ ၄-ပါးကို သိတော်မူသော ဘုန်းတန်ခိုးကြီးမား မြတ်စွာဘုရားသည် ဤလောက၌ ပွင့်တော်မူ၏။</p> <p>ထိုမြတ်စွာဘုရားက “လာကြ၊ အတုမဲ့ အကျင့်မြတ်၏တည်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို ငါကိုယ်တိုင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုခဲ့သော ဤလမ်းစဉ် ဤအကျင့်ကို သင်တို့အား ဟောကြားမည်၊ ငါဟောတိုင်း သင်တို့ကျင့်လျှင်လည်း အတုမဲ့ အကျင့်မြတ်၏တည်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ သင်တို့နေကြရမည်၊ ထိုလမ်းစဉ်အကျင့်ကို သင်တို့လည်း ထိုအတိုင်းကျင့်ကြ” ဟု ဟောတော်မူ၏။ ဤသို့ ဘုရားကိုယ်တိုင်လည်း တရားဟော၏၊ တပါးသူများလည်း နိဗ္ဗာန်အကျိုးငှာ ကျင့်ကြ၏၊ ကျင့်သူများကား အရာ အထောင် အသိန်းမက များကြသည်။</p> <p>ငါပြောပြီးစကားကို သင်မည်သို့ ထင်သနည်း၊ ဤအတိုင်းဖြစ်လျှင် ရဟန်းပြုခြင်းအကျင့်သည် တကိုယ်ကောင်းအကျင့်လော၊ သို့မဟုတ် အများအကျိုးအတွက် အကျင့်လော” ဟု မိန့်ရာ “အများအကျိုးအတွက် အကျင့်ပါ” ဟု ပုဏ္ဏားလျှောက်တင်သည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်အာနန္ဒာက ပုဏ္ဏားအား “ဤအကျင့် ၂-မျိုးတွင် ဘယ်အကျင့်ကို သင်နှစ်သက်သနည်း၊ ဘယ်အကျင့်သည် သာ၍နည်းသောကိစ္စ ရှိသနည်း၊ သာ၍နည်းသော အားထုတ်မှု ရှိသနည်း” မေးရာ “အရှင်ဂေါတမကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုး၊ အရှင်အာနန္ဒာကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးများကို အကျွန်ုပ်ပူဇော်ပါ၏၊ ချီးမွမ်းပါ၏” ဟု ပုဏ္ဏားက အမေးနှင့်မလျော်သောအဖြေကို ဖြေသည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက်လည်း ပုဏ္ဏားအား အရှင်အာနန္ဒာက “သင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပူဇော်ချီးမွမ်းသနည်း” ဟု မေးသည်မဟုတ်၊ “အကျင့် ၂ မျိုးတွင် ဘယ်အကျင့်ကို နှစ်သက်သနည်း၊ ဘယ်အကျင့်သည် သာ၍နည်းသောကိစ္စ၊ အားထုတ်မှုရှိသနည်း” ဟုသာ သင့်ကို ငါမေးသည်ဆိုသည်၊ ၂-ကြိမ်မြောက်ပင် ပဌမကဲ့သို့ ဖြေသည်။</p> <p>၃-ကြိမ်မြောက်လည်း အရှင်အာနန္ဒာက ရှင်းပြ၍ မေးသော်လည်း ပဌမကဲ့သို့ပင် ပုဏ္ဏားဖြေပြန်ရာ အာနန္ဒာနှင့် ပုဏ္ဏား ၂-ဦးလုံး ပင်ပန်းခြင်းမှလွတ်အောင် ဘုရားရှင် ကြံတော်မူပြီး “ယနေ့ နန်းတွင်းအစည်းအဝေးထိုင် မင်းယောက်ျားတို့အား အဘယ်အကြားစကား ထင်ရှားဖြစ်သနည်း” စကားဖြတ်၍ မေးတော်မူသည်။</p> <p>“ရှေးက ရဟန်းများမှာ အလွန်အားနည်းကြလျက်လည်း တန်ခိုးပြာဋိဟာပြသူများသည်၊ ယခုကား ရဟန်းအလွန်များလျက်လည်း တန်ခိုးပြာဋိဟာပြသူမှာ နည်းသည်ဟူသော အကြားစကားထင်ရှားဖြစ်ပါသည်” ဟု ပုဏ္ဏားလျှောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-432 <hr> တန်ခိုးပြာဋိဟာ - ဣဒ္ဓိပါဋိဟာရိယ၊ အတပ်ဟောခြင်းပြာဋိဟာ - အာဒေသနာပါဋိဟာရိယ၊ ဆုံးမခြင်းပြာဋိဟာ - အနုသာသနီပါဋိဟာရိယဟု ပြာဋိဟာ ၃-မျိုးတွင် တန်ခိုးပြာဋိဟာ ဟူသည် ဤလောက၌ အချို့သူသည် များပြားသော တန်ခိုးဖန်ဆင်းခြင်းကို ပြီးစေ၏။ တယောက်ကအများ၊ အများက တယောက် ဖြစ်သွား၏၊ ကိုယ်ထင်ရှားဖြစ်စေ၊ ပျောက်စေ၏၊ နံရံတံတိုင်း တောင်တဘက်သို့ မထိငြိဘဲ ကောင်းကင်၌ကဲ့သို့ သွား၏၊ မြေ၌လည်း ငုပ်ခြင်း ပေါ်ခြင်းကို ရေ၌ကဲ့သို့ပြု၏၊ ရှေ့၌လည်း မကွဲစေဘဲ မြေ၌ကဲ့သို့သွား၏၊ ကောင်းကင်၌လည်း ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေလျက် ငှက်ကဲ့သို့သွား၏၊ လ နေ တို့ကိုလည်း လက်ဖြင့် သုံးသပ်ဆုပ်ကိုင်၏၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်တိုင်အောင်လည်း ကိုယ်ကို မိမိအလိုအတိုင်း ဖြစ်စေ၏၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>အတပ်ဟောခြင်း ပြာဋိဟာ ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့် “သင့်စိတ် ဤသဘောရှိ၏၊ ဤအခြင်းအရာရှိ၏၊ သင့်စိတ်အကြံကား ဤသို့တည်း” ဟု အတပ်ဟော၏။ ဘယ်မျှများများ ထိုသူဟောတိုင်းဖြစ်၏။ တမျိုးတဖုံမဖြစ်။ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့် အတပ်မဟော၊ စင်စစ်ကား လူများ၊ ဘီလူးများ၊ နတ်များအသံကြား၍ “သင့်စိတ် ဤသဘောရှိ၏ စသည်ဖြင့်” အတပ်ဟော၏။ ဟောတိုင်းသာ ဖြစ်သည်၊ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့်လည်း အတပ်မဟော၊ အသံကြား၍လည်း အတပ်မဟော၊ စင်စစ်ကား ကြံစည်သုံးသပ်သူ၏ ကြံစည်မှု ပျံ့နှံ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော အသံကိုကြား၍ “သင့်စိတ် ဤသဘောရှိ၏... စသည်ဖြင့်” အတပ်ဟော၏။ ဟောတိုင်းသာဖြစ်သည်။ အချို့သူသည် နိမိတ်ဖြင့်လည်း အတပ်မဟော၊ အသံကြား၍လည်း အတပ်မဟော၊ ကြံစည်သုံးသပ်သူ၏ ကြံစည်မှုပျံ့နှံ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော အသံကို ကြား၍လည်း အတပ်မဟော၊ စင်စစ်သော်ကား ကြံစည်သုံးသပ်မှုမရှိသော သမာဓိဝင်စားသူ၏စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြား၍ “ဤအရှင်သည် စိတ်ဟူသောသင်္ခါရတို့ကို ထားသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဤစိတ် အခြားမဲ့၌ ဤအကြံ ကြံလတ္တံ့” ဟု အပြားအားဖြင့် သိ၏။ (သိ၍အတပ်ဟော၏) ဟောတိုင်းသာဖြစ်သည်၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>ဆုံးမခြင်း ပြာဋိဟာ ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် “ဤသို့ကြံ၊ ဤသို့မကြံကြလင့်၊ ဤသို့နှလုံးသွင်း၊ ဤသို့ နှလုံးမသွင်းကြလင့်၊ ဤတရားပယ်၊ ဤတရားရောက်၍ နေကြ” ဟု ဆုံးမ၏။ ဤသည်တို့တည်း။ ဤ ၃-မျိုးတွင် အဘယ်ပြာဋိဟာကို သာလွန်မွန်မြတ်သည်ဖြစ်၍ သင်နှစ်သက်သနည်းဟု မေးတော်မူသည်။</p> <p>ထို ၃-မျိုးတွင် တန်ခိုးပြာဋိဟာနှင့် အတပ်ဟောခြင်း ပြာဋိဟာမှာ ပြုသူသာခံစားရပါ၏၊ ပြုသူအားသာ ဖြစ်ပါ၏၊ မျက်လှည့်နှင့်တူသော သဘောရှိသကဲ့သို့ အကျွန်ုပ်အား ထင်ပါသည်၊ ဆုံးမခြင်းပြာဋိဟာကိုသာ သာလွန်မွန်မြတ်သည်ဖြစ်၍ ကျွန်ုပ် နှစ်သက်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-433 <hr> အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဩဘနန်း ထူးဆန်းပါပေစွ၊ အရှင်သည် ဤပြာဋိဟာကို ကောင်းစွာဟောတော်မူပါပေ၏၊ အရှင်ကို ဤပြာဋိဟာ ၃-မျိုးတို့နှင့်လည်း ပြည့်စုံ၏ဟု ကျွန်ုပ်တို့ အသိအမှတ်ပြုပါပေကုန်၏၊ အကြောင်းကိုဆိုသော် အရှင်သည် များပြားသော တန်ခိုးဖန်ဆင်းခြင်း စသောအားဖြင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံတိုင်အောင်လည်း မိမိအလိုအတိုင်း ဖြစ်စေနိုင်ပါပေ၏။ အရှင်သည် သမာဓိဝင်စားသောသူ၏ စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြားသိတော်မူပါပေ၏။ အရှင်သည် ဤသို့ကြံကြစသည်ဖြင့် ဆုံးမတော်မူပါပေ၏ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ သင်သည် စင်စစ် ငါ့ဂုဏ်ကို ထိပါးပုတ်ခတ်လျက် ဤစကားကို ဆိုဘိ၏၊ အမှန်အားဖြင့် ငါကသာ သင့်အား ပြောကြားရမည်။ ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် များပြားသော တန်ခိုးဖန်ဆင်းခြင်းစသောအားဖြင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံတိုင်အောင်လည်း မိမိအလိုဖြစ်စေ၏၊ ငါသည် သမာဓိဝင်စားသူ၏ စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြား၍သိ၏၊ ငါသည် ဤသို့ ကြံကြ စသည်ဖြင့် ဆုံးမ၏ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>အရှင်ဂေါတမ၊ အရှင်မှတပါး ပြာဋိဟာ ၃-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသည့် အခြားရဟန်းရှိပါသေးသလောဟု ပုဏ္ဏားကလျှောက်ရာ ရဟန်း ၁-ရာသာမဟုတ် ၂-ရာ၊ ၃-ရာ၊ ၄-ရာ၊ ၅-ရာသာမဟုတ် စင်စစ်သော်ကား ပြည့်စုံသော ရဟန်းများစွာပင် ရှိကုန်သည်သာဟု မိန့်တော်မူသည်။ ထိုရဟန်းများ ယခုဘယ်မှာနေပါကုန်သနည်းဟု လျှောက်ရာ ဤရဟန်းသံဃာအတွင်းမှာပင် နေကုန်သည်ဟု မိန့်လိုက်သည်။ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>ယဇ်ပူဇော်ကြ - သာသနာပ ပုဏ္ဏားများ အယူမှာ ၄-မျိုးစီ၊ ၈-မျိုးစီ၊ ၁၆-မျိုးစီ စသည်ဖြင့် အသက်သတ်၍ မျိုးစုံပူဇော်ကြသည်၊ ပူဇော်ခြင်း၊ ပူဇော်စေခြင်းကြောင့် လူတဦးက အများကိုလှူလျှင် လှူစေလျှင်လည်းကောင်း၊ လူများစွာက အများကိုလှူလျှင် လှူစေလျှင်လည်းကောင်း ၎င်းယဇ်အလှူသည် အများအကျိုးအကျင့် ဖြစ်သည်ဟု ယူဆသည်။</p> <p>သင့်အတွက် သင့်အတွက် ငါပူဇော်သည်ဟုဆိုသူ၊ သင်ပူဇော် သင်ပူဇော်ဟု ခိုင်းသူများ၏ အကျင့်များလည်း အများအကျိုးဟု ယူဆသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်ကြံတော်မူပုံ - ဤပုဏ္ဏားသည် သားသတ်၍ ယဇ်ပူဇော်မှုကို အများကျိုးအကျင့်၊ ရဟန်းပြုခြင်း အရင်းရှိသော အကျင့်ကိုကား တဦးကောင်း အကျင့်ဟုဆိုသည်၊ ၂-မျိုးအထူးကို မသိ၊ သိအောင်ဟောမည်ဟု ကြံတော်မူကာ ဘုရားပွင့်ပုံမှစ၍ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-434 <hr> ရှေးကရဟန်းနည်း တန်ခိုးပြသူများ - ဆွမ်းခံအသွားအပြန် ကောင်းကင်မှ သံဃာများ သွားကြသည်ကိုရည်၍ ပုဏ္ဏားလျှောက်သည်၊ ပစ္စည်းလေးပါးရအောင် ကောင်းကင်ကသွားခြင်းစသည်များ ပြုကြပြီး ယခုရနေကြသဖြင့် အိပ်နေကြ မေ့နေကြသည်ဟု သံဃာများအပေါ် ယင်းပုဏ္ဏားယူဆသည်၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ကို တော်လှန်နိုင်မှုနှင့် စပ်၍ ပြာဋိဟာမည်သည်။</p> <p>နိမိတ်ဖြင့် အတပ်ဟောခြင်း - လာပုံ သွားပုံအမှတ်ဖြင့် အတပ်ဟောခြင်းတည်း။ ပုလဲ ၃-လုံး ဆုပ်ထားသောမင်းက “ငါ့လက်တွင်း ဘာရှိသလဲ” ပုရောဟိတ်ကိုမေးရာ ဟိုဟိုဒီဒီကြည့်စဉ် အိမ်မြှောင်က ယင်ကို ဖမ်းယူမှု လွတ်သွားသည်ကိုမြင်၍ မုတ္တ (လွတ်) ဟူသော ပါဠိအရ မုတ္တ သဒ္ဒါဟော “ပုလဲရှိပါသည်” ဟု တင်လျှောက်သည်။ “ပုလဲ အရှိထားလိုက်တော့၊ ဘယ်နှစ်လုံးနည်း” မေးပြန်ရာ မလှမ်းမကမ်းမှ ကြက်တွန်သံ ၃-ကြိမ်ကြား၍ “၃-လုံးပါ” ဟု ပုရောဟိတ်တင်သည်၊ ဤသို့ ဖြစ်ပေါ်လာသော အမှတ်ဖြင့် အတပ်ဟောသည်။</p> <p>သူတပါးစိတ် သိသည်ဆိုသော်လည်း - တန်ခိုးရှင်ပုထုဇဉ်သည် ပုထုဇဉ်တို့၏ စိတ်ကိုသာသိ၍ အရိယာတို့၏ စိတ်ကိုမသိ၊ အောက်အောက်အရိယာသည် အထက်အရိယာ၏ စိတ်ကိုမသိ၊ အထက်အရိယာကား အောက်အရိယာ၏စိတ်ကို သိသည်၊ သမာပတ်ဝင်စားရာ၌ကား သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်တမျိုးကိုသာ ဝင်စားနိုင်သည်၊ အထက်ဖိုလ်မရသေး၍တည်း။ ရဟန္တာသည် အရဟတ္တဖိုလ် တမျိုးကိုသာ ဝင်စားနိုင်သည်၊ အောက်အောက်ဖိုလ်များဖြစ်ခဲ့ပြီး လွန်ခဲ့ပြီး၍တည်း။</p> <h3>(၇) ၂-မဟာဝဂ်၊ တိတ္ထာယတနသုတ်</h3> <p>အယူမှား ၃-မျိုးတို့တည်း၊ ယင်းအယူများကို ပညာရှိများမေးစစ်အပ်လျှင် ထိုထက်သာ၍ပင်လည်း မပြုခြင်း အကိရိယမျှ၌သာ တည်ကုန်သည်၊ ၃-မျိုးမှာ သတ္တဝါများခံစားသော သုခ၊ ဒုက္ခ၊ ဥပေက္ခာ (ချမ်းသာဆင်းရဲ အလတ်စား) ခံစားမှုများအားလုံးသည်—</p> <p>၁။ ရှေးက ပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့်သာ ဖြစ်၏ ဟု ပြောဆိုယူစွဲကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့ ရှိကုန်သည်၊ (ပုဗ္ဗေကတဝါဒီများ)</p> <p>၂။ လောကကိုအစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့်သာ ဖြစ်၏ ဟု ပြောဆို ယူစွဲကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့ ရှိကုန်သည်၊ (ဣဿရနိမ္မာနဝါဒီများ)</p> <p>၃။ အကြောင်းအထောက်အပံ့မရှိဘဲ ဖြစ်သည် ဟု ပြောဆိုယူစွဲကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့ရှိကုန်သည်၊ (အဟေတုအပစ္စယဝါဒီများ)</p> <p>စာမျက်နှာ-435 <hr> ထို ၃-မျိုးသော ဝါဒီများထံ ဘုရားရှင်ချဉ်းကပ်၍ ဤအတိုင်းယူ မယူ မေးတော်မူရာ ဝန်ခံကြသဖြင့် ဘုရားရှင်က ထိုသူများကို မိန့်သည်။ သို့ဖြစ်လျှင် သူ့အသက် သတ်သူများ ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့် သတ်သည်ဖြစ်ရလိမ့်မည်၊ ခိုးသူများ၊ မမြတ်သော အမှု ပြုသူများ၊ လိမ်ပြောသူများ၊ ကုန်းတိုက်သူများ၊ စကားကြမ်း ပြောသူများ၊ စကားဖျင်းပြောသူများ၊ သူများစည်းစိမ်မက်သူများ၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ် ရှိသူများ၊ အမြင်မှားသူများသည် ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့် အမြင်မှားသည် ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မိန့်သည်။ ဆက်လက်၍ ပုဗ္ဗေကတဟေတုကိုသာ အမြတ်တနိုး စွဲလမ်း ယုံကြည်သူတို့အား ဤအမှုကိစ္စကို ပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ မပြုရန်သော်လည်းကောင်း အလိုဆန္ဒ အားထုတ်မှုဝီရိယမဖြစ်နိုင်တော့၊ ဤသို့ပြုသင့်မပြုသင့်ကို မှန်ကန်ခိုင်မြဲစွာ မရခဲ့သော် သတိလွတ်ကာ မစောင့်စည်းဘဲ နေသူတို့အား အကြောင်းသီးခြားနှင့်တကွ ဖြစ်သော သမဏဝါဒ မရှိနိုင်တော့၊ ဤကား ပုဗ္ဗေကတဝါဒီတို့၌ အကြောင်းနှင့်တကွ ငါ၏မဌမ နှိပ်ခြင်းတည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဆက်လက်၍ “သို့ဖြစ်လျှင် သူ့အသက်သတ်သူများ လောကကို အစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် သတ်သည် ဖြစ်ရလိမ့်မည်၊ (လ) အမြင်မှားသူများသည် လောကကို အစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် အမြင်မှားသည်ဖြစ်ရလိမ့်မည်” ဟု မိန့်ပြီး ယင်းဣဿရနိမ္မာနဟေတုကိုသာ အမြတ်တနိုး စွဲလမ်းယုံကြည်သူအား ဤအမှုကိစ္စကို ပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ မပြုရန်သော်လည်းကောင်း အလိုဆန္ဒ အားထုတ်မှု ဝီရိယ မဖြစ်နိုင်တော့ စသည်ဖြင့် ဣဿရနိမ္မာနဝါဒီတို့၌ ဒုတိယနှိပ်ခြင်းကို မိန့်သည်။</p> <p>ဆက်လက်၍ “သို့ဖြစ်လျှင် သူ့အသက်သတ်သူများ အကြောင်းအထောက်အပံ့ မရှိဘဲ သတ်သည်ဖြစ်ရလိမ့်မည်၊ ဒုစရိုက် ၁၀-ပါးလုံးနည်းတူ” မိန့်ပြီး ယင်းအဟေတုအပစ္စယကိုသာ အမြတ်တနိုး စွဲလမ်းယုံကြည်သူတို့အား ဤအမှုကိစ္စကိုပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ မပြုရန်သော်လည်းကောင်း၊ အလိုဆန္ဒအားထုတ်မှု ဝီရိယ မဖြစ်နိုင်တော့ စသည်ဖြင့် (ပဌမဝါဒအတိုင်း) အဟေတု အပစ္စယဝါဒီတို့၌ တတိယ နှိပ်ခြင်းကို မိန့်သည်။</p> <p>ဆက်လက်၍ “ပညာရှိရဟန်းပုဏ္ဏားများ၊ မနှိမ်နင်းနိုင် မညစ်ညူးစေနိုင် မကဲ့ရဲ့ မတားမြစ်နိုင်သော ငါဟောကြားအပ်သော တရားဟူသည် ဓာတ် ၆ပါးတို့တည်း၊ တွေ့ထိမှု၏တည်ရာ ဖဿာယတန ၆-ပါးတို့တည်း၊ စိတ်ဖြစ်ရာ မနောပဝိစာရ ၁၈-ပါးတို့တည်း၊ အရိယာတို့၏အမှန်တရား ၄-ပါးတို့တည်း” ဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဓာတ် ၆-ပါးမှာ မဟာဘုတ် ၄-ပါး၊ အာကာသ၊ ဝိညာဏဓာတ်တို့တည်း။ တွေ့ထိမှု၏တည်ရာ ဖဿာယတန ၆-ပါးတို့မှာ မျက်စိ၊ နား၊ နှာခေါင်း၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ် ထိတွေ့မှု၏တည်ရာတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-436 <hr> စိတ်ဖြစ်ရာ မနောပဝိစာရ ၁၈-ပါး ဟူသည်မှာ မျက်စိဖြင့် အဆင်းကိုမြင်သော် သောမနဿဝေဒနာဖြစ်ကြောင်း အဆင်း၊ ဒေါမနဿဝေဒနာဖြစ်ကြောင်း အဆင်း၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာဖြစ်ကြောင်း အဆင်းသို့ကပ်၍ဖြစ်၏။ နားဖြင့် အသံကိုကြားသော်၊ နှာခေါင်းဖြင့် အနံ့ကိုနမ်းသော်၊ လျာဖြင့်အရသာကိုလျက်သော်၊ ကိုယ်ဖြင့်အတွေ့ကို ထိတွေ့သော်၊ စိတ်ဖြင့်သဘောကိုသိသော် သောမနဿ၊ ဒေါမနဿ၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာ ဖြစ်ကြောင်း သဘောသို့ကပ်၍ ဖြစ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ၄-ပါး မှာ ဓာတ် ၆-ပါးကိုအကြောင်းပြု၍ သူငယ်၏ (အမိဝမ်းသို့) သက်ဝင်ခြင်းဖြစ်၏။ သက်ဝင်ခြင်းဖြစ်လတ်သော် နာမ်ရုပ်ဖြစ်၏။ နာမ်ရုပ်ကြောင့် အာယတန၊ ဖဿ၊ ဝေဒနာဖြစ်၍ ခံစားသောပုဂ္ဂိုလ်အား ဤကား ဆင်းရဲ၊ ဤကား ဆင်းရဲကြောင်း၊ ဤကား ဆင်းရဲချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်၊ ဤကား နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်ဟု ဘုရားရှင်က သိစေသည်။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ဆင်းရဲ ဟူသည် ပဋိသန္ဓေ၊ အို၊ နာ၊ သေ စသော ဆင်းရဲများအစထား၍ ဥပါဒါန်၏အာရုံခန္ဓာငါးပါးတို့တည်း။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ဆင်းရဲကြောင်း ဟူသည် မသိမှုအဝိဇ္ဇာကြောင့် ပြုပြင်မှု သင်္ခါရဖြစ်၊ သင်္ခါရကြောင့် ဝိညာဏ်ဖြစ်စသည်ဖြင့် ကြောင်းကျိုးအစဉ် အားလျော်စွာ သောက၊ ပရိဒေဝ၊ ဒုက္ခ၊ ဒေါမနဿ၊ ဥပါယာသတို့ ဖြစ်ကုန်၏။ ဤနည်းဖြင့် ဆင်းရဲအစု သက်သက်ဖြစ်ပေါ်၏။</p> <p>အရိယာတို့၏အမှန်တရား ဆင်းရဲချုပ်ရာနိဗ္ဗာန် ဟူသည် အဝိဇ္ဇာ၏ အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ခြင်းကြောင့်သာ သင်္ခါရချုပ်၏စသည် ကြောင်းကျိုးအစဉ်လိုက် သောက စသည်တို့ချုပ်ကုန်၏။ ဤနည်းဖြင့် ဆင်းရဲအစုသက်သက်ချုပ်၏။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ကြောင်း အကျင့် ဟူသည် အသိမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ အကြံမှန် သမ္မာသင်္ကပ္ပ၊ အပြောမှန် သမ္မာဝါစာ၊ အလုပ်မှန် သမ္မာကမ္မန္တ၊ အသက်မွေးမှန် သမ္မာအာဇီဝ၊ အားထုတ်မှုမှန် သမ္မာဝါယာမ၊ အောက်မေ့မှုမှန် သမ္မာသတိ၊ တည်ကြည်မှုမှန် သမ္မာသမာဓိ ဟူသော အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိသောမဂ်တည်းဟု ဟောတော်မူသည်။</p> <p>တိတ္ထစသော ၄-မျိုး - တိတ္ထ- မိစ္ဆာအယူ ၆၂-ပါး၊ တိတ္ထကရ - အယူ ၆၂-ပါးကို ဖြစ်စေသူ ပုရာဏကဿပစသည်၊ တိတ္ထိယာ- အယူများကိုနှစ်သက် လက်ခံယူထားသူများ၊ တိတ္ထိယသာဓက- ယင်းတို့ပစ္စည်း ၄-ပါး အလှူရှင်များတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-437 <hr> ထိုထက်သာ၍ပင်လည်း ဆရာ အဆက်ဆက်၊ အယူ အဆက်ဆက်၊ အတ္တဘော အဆက်ဆက် ၎င်း အကိရိယ (မပြုခြင်း) မိစ္ဆာအယူ၌ တည်ကြသည်။</p> <p>ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသောကြောင့်သာ - ဤဝါဒဖြင့် ကမ္မဝေဒနာ၊ ကိရိယဝေဒနာ ၂-ပါးကိုပယ်၍ ဝိပါကဝေဒနာကိုသာ လက်ခံသည်။ သည်းခြေ၊ သလိပ်၊ လေ၊ သန္နိပါတ်၊ ဥတု၊ အာဟာရ၊ သူတပါးလုံ့လပြု၊ ဝိပါက်ကြောင့်ဖြစ်သော အနာဟု ရောဂါ ၈-မျိုးတွင် ရှေ့ ၇-ပါးပယ်၍ အဆုံးဝိပါက်ဝေဒနာကိုသာ လက်ခံသည်။ ဒိဋ္ဌဓမ္မ၊ ဥပပဇ္ဇ၊ အပရာပရိယာယဝေဒနီယဟု ကမ္မရာသီ ၃-မျိုးတွင် အဆုံးအပရာပရိယာယကံကိုသာ လက်ခံသည်။</p> <p>ဒိဋ္ဌဓမ္မ၊ ဥပပဇ္ဇ၊ အပရာပရိယာယ ဝေဒနီယဟု ဝိပါကရာသီ ၃-မျိုးတွင်လည်း အပရာပရိယာယ ဝိပါက်ကိုသာ လက်ခံသည်။ ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ်၊ ဝိပါက်၊ ကိရိယစေတနာဟု စေတနာရာသီ ၄-မျိုးတွင် ဝိပါက်စေတနာကိုသာ လက်ခံသည်။</p> <p>လောကကို အစိုးရသူ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် - သုခ၊ ဒုက္ခ၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာများကို ပစ္စုပ္ပန်၌ မိမိပြု၍၊ ခိုင်းစေ၍၊ ရှေးကပြုခဲ့ဖူး၍ အကြောင်းမရှိဘဲ မခံစားနိုင်၊ ဖန်ဆင်းသူကြောင့်သာဟု ယူဆသည်။ ဤဝါဒရှင်ကား ရောဂါ ၈-မျိုး၊ ကမ္မရာသီ ၃-မျိုး၊ ဝိပါကရာသီ ၃-မျိုး၊ စေတနာရာသီ ၄-မျိုးတို့တွင် ဘာတခုမျှ လက်မခံ။</p> <p>ကြောင်းအထောက်အပံ့ မရှိဘဲ - ဝေဒနာများကို ပစ္စုပ္ပန်၌ မိမိပြု၍၊ ခိုင်းစေ၍၊ ရှေးကပြုခဲ့ဖူး၍၊ အစိုးရသူ၏ ဖန်ဆင်း၍ မခံစားနိုင်၊ အကြောင်းမရှိဘဲသာ ခံစားရသည်ဟု ယူဆသည်။ ဤဝါဒရှင်ကလည်း ရောဂါ ၈ မျိုး စသည် အားလုံးကိုပယ်သည်။</p> <p>သမဏဝါဒ မရှိနိုင်တော့ - ရဟန်းများသည် ရှေးကပြုခဲ့ဖူး၍သာ ဖြစ်ကြသည်၊ ရဟန်းမဟုတ်သူများလည်း ရှေးကပြုခဲ့တိုင်းပင် ဖြစ်သည်ဟု ယူဆကာ သီးခြားအကြောင်းနှင့်တကွဖြစ်သော သမဏဝါဒ မရှိတော့ပေ။</p> <p>အယူ ၃ မျိုး၏ အနှစ်သာရ မရှိပုံ၊ ထွက်မြောက်ကြောင်း မဟုတ်ပုံကိုပြပြီး၍ ကိုယ်တော်မြတ်တရားတော်၏ အနှစ်သာရရှိ၍ ထွက်မြောက်ကြောင်းဖြစ်ပုံကို ပြတော်မူလိုရကား ပညာရှိရဟန်းပုဏ္ဏားများ မကဲ့ရဲ့ မတားမြစ်နိုင်သော ဓာတ် ၆-ပါးတရား စသည်များကို မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ဓာတ်ကမ္မဋ္ဌာန်းရှုပွားပုံအကျဉ်း - မြေ၊ ရေ၊ လေ၊ မီး ဓာတ်ကြီး ၄-ပါးကား မဟာဘုတ်၊ အာကာသဓာတ်ကား ဥပါဒါရုပ်တည်း၊ ဥပါဒါရုပ် ၁-ပါးမြင်လျှင် ကျန် ၂၃-ပါးမြင်ပြီးဟု မှတ်အပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-438 <hr> ဝိညာဏဓာတ်ကား စိတ် ဝိညာဏက္ခန္ဓာ၊ အတူဖြစ်တရားများကား ဝေဒနာက္ခန္ဓာစသော စေတသိက်ခန္ဓာ ၃-ပါး၊ ဤ ၄ ပါးသည် နာမ်ခန္ဓာ ၄-ပါး၊ မဟာဘုတ် ဥပါဒါရုပ်ကား ရူပက္ခန္ဓာဟု နာမ်ရုပ်တရား ၂-ပါးသာရှိသည်၊ ထို့ထက် အလွန် အသက်လိပ်ပြာသတ္တဝါမရှိဟု နှလုံးသွင်းလျှင် အရဟတ္တဖိုလ်ထိ ရောက်နိုင်သည်၊ ရှုပွားပုံအကျယ်ကိုလည်း အဋ္ဌကထာ၌ ပြထားသည်။</p> <p>အရိယာတို့၏ အမှန်တရား - အရိယာအဖြစ်ပြုတတ်သော အရိယာများ ထိုးထွင်းသိအပ်သော အမှန်တရားများဖြစ်သည်၊ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကို ဘုရားရှင်ဟောလိုလျှင် သိလွယ်အောင် သူငယ်အမိဝမ်း၌ သက်ဝင်၍ ဖြစ်ခြင်းကို ဟောသည်။</p> <p>ဓာတ် ၆-ပါးကို အကြောင်းပြု၍ - ပဋိသန္ဓေယူမည့်သူငယ်၏ အမိဝမ်းသို့ သက်ဝင်ခြင်းဖြစ်သည်။ မိခင်၏သက်ဝင်ခြင်း၊ ဖခင်၏သက်ဝင်ခြင်းမဟုတ်။ ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ လူ၊ နတ်ဟု ဂဗ္ဘ (အမိဝမ်း) ၅-မျိုးရှိသည်၊ ဤ၌ လူယူလေ၊ မိဘ ၂-ပါး ပေါင်းဖော်ခြင်း၊ မိခင်ဥတုလာခြင်း၊ ပဋိသန္ဓေယူမည့်သတ္တဝါ အသင့်ဖြစ်ခြင်း ဟု အကြောင်း ၃-ပါးစုံမှ သန္ဓေတည်နိုင်သည်။</p> <p>သူငယ်သက်ဝင်သော် နာမ်ရုပ်ဖြစ် - ကာယ၊ ဘာဝ၊ ဝတ္ထုဒသကဟု ရုပ် ၃၀၊ နာမ်ခန္ဓာ ၄-ပါး၊ ပေါင်း ၃၄-ပါးသော တရား သူငယ်၌ရှိသည်၊ (ဝိညာဏ်ကြောင့် ဖြစ်သော အကျိုးနာမ်ရုပ်၌ကား ဝိညာဏ်နုတ်၍ ၃၃-ပါးသာ ရသည်)။</p> <p>ဤသုတ်ဟောပုံအထူး - ဝိသုဒ္ဓိမဂ် စသည်များ၌ သမုဒယနှင့် နိရောဓသစ္စာ ၂-ပါးကို တဏှာနှင့် တဏှာ၏ချုပ်ခြင်းဟု ဟောသော်လည်း ဤ၌ကား ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဖြစ်ခြင်းနှင့် ချုပ်ခြင်းကို ဟောသည်၊ အဓိပ္ပာယ်ကား အတူပင်။</p> <h3>၂-ဘယသုတ်</h3> <p>အကြားအမြင်မရှိသော ပုထုဇဉ်များဆိုသည့် “သားအမိချင်း မကာကွယ်နိုင်သော အမာတာပုတ္တိက” ဘေး ၃-မျိုးမှာ မီးကြီးလောင်သောအခါသည် ဖြစ်တတ်၏၊ ထိုမီးကြီး ရွာနိဂုံးမြို့များကို လောင်ရာ၌ အမိသည် ကာကွယ်နိုင်သောသားကို တွေ့ခွင့်မရ၊ သားသည်လည်း ကာကွယ်နိုင်သောအမိကို တွေ့ခွင့်မရ။</p> <p>နောက်တမျိုးမှာ မိုးကြီးရွာသွန်းသောအခါသည် ဖြစ်တတ်၏၊ မိုးကြီး၍ ရေကြီးကာ ရွာနိဂုံးမြို့များကို မျောစေရာ၌ ကာကွယ်နိုင်သော သားအမိချင်း တွေ့ခွင့်မရ။ နောက်တမျိုးမှာ တောပုန်းဘေး တွေ့ကြုံ၍ ဇနပုဒ်နေသူများ ပစ္စည်းများကို ယာဉ်ဖြင့် တင်ကာ ထိုထိုအရပ်သို့ ထွက်ပြေးရသောအခါသည် ဖြစ်တတ်၏၊ ထိုသို့ထွက်ပြေးရာ၌ သားအမိချင်း တွေ့ခွင့်မရ၊ ဤ ၃-ပါးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-439 <hr> ဘုရားရှင်က အထက်ပါဘေး ၃-မျိုးဖြစ်လတ်သော် အမိသည် ကာကွယ်နိုင်သော သားကို တွေ့ခွင့်ရ၍ သားသည်လည်း ကာကွယ်နိုင်သောအမိကို တွေ့ခွင့်ရသောအခါမျိုး တရံတခါဖြစ်နိုင်သေးရကား “မကာကွယ်နိုင်သောဘေးများ” မဟုတ်ကြ၊ “သမာတာပုတ္တိကဘယ - သားအမိချင်းကာကွယ်နိုင်သောဘေးများ” ဖြစ်သည်ဟု မိန့်တော်မူပြီ။</p> <p>သားအမိချင်း မကာကွယ်နိုင်သော အမာတာပုတ္တိက ဘေးအစစ် ၃-မျိုး မှာ အမိသည် “ငါသာ အိုအံ့၊ ငါ့သားမအိုပါစေလင့်” ဟု အိုသောသားကို ကာကွယ်ခွင့် မရ၊ သားသည်လည်း “ငါသာ အိုအံ့၊ ငါ့အမိ မအိုပါစေလင့်” ဟု အိုသော အမိကို ကာကွယ်ခွင့်မရ။ နာဘေး၊ သေဘေး အတူပင် ဖြစ်ရကား အို၊ နာ၊ သေဘေး ၃-ပါး တို့တည်း ဟု မိန့်။</p> <p>သားအမိချင်း ကာကွယ်နိုင်သောဘေး၊ မကာကွယ်နိုင်သောဘေး၊ ဤ ၂-မျိုးလုံးကို ပယ်ကြောင်း လွတ်မြောက်ကြောင်း လမ်းစဉ်အကျင့်ကား အမြင်မှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ စသောအင်္ဂါ ၈-ပါးရှိ အရိယာမဂ်တည်းဟု ဆက်မိန့်သည်။</p> <p>ပစ္စည်းများကို ယာဉ်ဖြင့်တင်ကာ - ယာဉ်ရှိသူများ ယာဉ်ပေါ်တင်၍ ပြေးကြ၊ ယာဉ်မရှိသူများ ထမ်းပိုးဖြင့်ထမ်း၊ ခေါင်းဖြင့် ရွက်ပြေးကြရသည်၊ ထို့ကြောင့် ဣရိယာပုထ်အသွား၊ ယာဉ်အသွား ၂-မျိုးလုံးရသည်။</p> <p>သားအမိချင်း တွေ့ခွင့်ရ - လာခြင်း၊ သွားခြင်း၊ ပုန်းနေခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ လှေပေါ်၊ သစ်တုံးပေါ် မျောလာသည်ကိုလည်းကောင်း၊ ဘေးကင်းပြီး ရွာတောမှာ တည်နေသည်ကို လည်းကောင်း တွေ့ခွင့်ရနိုင်သည်။</p> <h3>၃-ဝေနာဂပုရသုတ်</h3> <p>အခါတပါး ဘုရားရှင်သည် သံဃာများနှင့် ကောသလတိုင်း ခရီးစဉ်လှည့်တော်မူရာ ဝေနာဂပုရပုဏ္ဏားရွာ ရောက်တော်မူသည်။ ယင်းရွာသား ပုဏ္ဏားများနှင့် အမျိုးသားများသည် ဘုရားရှင်ကြွလာကြောင်းနှင့် တကွ ဘုရားရှင်၏ ကျေးဇူး ဂုဏ်တော်များကို ကြားသိရကား အချို့ဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး၊ အချို့ကား နှုတ်ဆက်စကားလျှောက်ထားကြ၊ အချို့ကား လက်အုပ်ချီကာ၊ အချို့ကား အမည် အနွယ်တင်ပြ၊ အချို့ကား တိတ်ဆိတ်စွာလျှင် နေရာတခုစီ၌ အသီးသီးထိုင်ကြသည်။</p> <p>တနေရာ၌ထိုင်နေသော ဝေနာဂပုရရွာသား ဝစ္ဆအနွယ် ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်အား “အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဩစရာထူးကဲပေစွ၊ အရှင်၏ဣန္ဒြေများ ကြည်လင်၍ အရေအဆင်း စင်ကြယ်တောက်ပလွန်းလှပါသည်၊ တန်ဆောင်မုန်းလ၌ မှည့်သစ်စဆီးသီး၊ အညှာမှ ကြွေကျစ ထန်းသီးမှည့်၊ တော်ဝင်ရွှေပန်းထိမ်သည်သည် ပြေပြစ်လှစွာပြု၍ မိုက်ဝ၌<br> <br>စာမျက်နှာ-440 <hr> အကောင်းဆုံးကြည်စေပြီး ကမ္ဗလာနီပေါ် တင်ထားသော တနိက္ခရှိ ဇမ္ဗူရစ် ရွှေစင်ပမာ ကြည်လင်၍ စင်ကြယ်တောက်ပလွန်းပါသည်။ အရှင်ဂေါတမသည် ညောင်စောင်း၊ ပလ္လင်၊ မွေးရှည်ကော်ဇောစသော မြင့်မြတ်သော နေရာများကို လိုသလို ရလွယ်သည် မဟုတ်ပါလော” ဟု လျှောက်ရာ “ယင်းမြင့်မြတ်သော နေရာများကို ရဟန်းများ ရခဲကြသည်၊ ရသော်လည်း မအပ်ကြ၊ နတ်တို့၏ဥစ္စာ၊ ဗြဟ္မာတို့ဥစ္စာ၊ အရိယာတို့၏ဥစ္စာ ဖြစ်သော မြင့်မြတ်သောနေရာ ၃-မျိုးကား ယခုအခါ ငါလိုသလို လွယ်ကူစွာရသည်” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>“နတ်တို့၏ ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော နေရာ ဟူသည် အဘယ်ပါနည်း” ဟု ပုဏ္ဏားက လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က... “မှီခိုနေရာ ရွာနိဂုံးကို ငါဘုရား ဆွမ်းခံဝင် ဆွမ်းစားပြီး ပြန်ကြ၊ တောသို့ဝင်ကာ မြက်သစ်ရွက်များ တပေါင်းတည်း စုရုံးခင်း၊ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်ပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်းထိုင်သည်၊ ပဌမဈာန်မှ စတုတ္ထဈာန်တိုင်အောင် ဝင်စားသည်။ ဤသို့ ဖြစ်သော် ငါစင်္ကြံသွားလို၍ သွားခြင်း၊ ရပ်လို၍ ရပ်ခြင်း၊ ထိုင်လို၍ ထိုင်ခြင်း၊ အိပ်လို၍ အိပ်ခြင်းသည် နတ်တို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော စင်္ကြံရပ်တည်ရာ၊ ထိုင်နေရာ၊ အိပ်နေရာပင် ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်လိုက်ရာ ပုဏ္ဏားက “အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဩ ထူးကဲပါပေစွ၊ အရှင်မှတပါးဤနေရာကို လိုသလိုလွယ်ကူစွာမည်သူရနိုင်ပါမည်နည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“ဗြဟ္မာတို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သောနေရာ” ပုဏ္ဏားအမေးကို ဘုရားရှင်က “မေတ္တာ၊ ကရုဏာ၊ မုဒိတာ၊ ဥပေက္ခာ ဟူသော ဗြဟ္မဝိဟာရတရား ၄-ပါး” ဟုလည်းကောင်း၊ “အရိယာတို့၏ဥစ္စာမြင့်မြတ်သောနေရာ” အမေးကို “ပစ္စဝေက္ခဏာနှင့် ဖလသမာပတ်” ဟု လည်းကောင်း ဖြေတော်မူသည်။ ပုဏ္ဏား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <p>ခရီးစဉ်လှည့်လည် - အနှေးအမြန် ၂ မျိုးတွင် အဝေးမှာ ကျွတ်ထိုက်သူရှိလျှင် အမြန်ကြွတော်မူသည်၊ မဟာကဿပကို ကြိုဆိုခြင်းစသည်များတည်း။ ရွာနိဂုံးအစဉ် တနေ့ တယူဇနာ၊ ယူဇနာဝက်ထား၍ ဆွမ်းခံကြွကာ လောကကို ချီးမြှောက်ခြင်းကား အနှေးကြွမည်သည်၊ ဤ၌ အနှေးကြွသည်။</p> <p>အချို့ကား လက်အုပ်ချီ - ၂-ဘက်ရများ ဖြစ်သဖြင့် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိများက- “ရဟန်းဂေါတမကို သင်တို့ဘာကြောင့် ရှိခိုးကြသလဲ” ဟု အပြစ်တင်လျှင် “လက်အုပ်ချီရုံဖြင့် ရှိခိုးရာရောက်သလော” ဟု ပြန်ပြောမည်။ သမ္မာဒိဋ္ဌိလူများက “ဘာ့ကြောင့် ဘုရားကို ရှိမခိုးကြသလဲ” အပြစ်တင်လျှင် “ဦးခေါင်းနှင့် မြေကြီးကိုတိုက်မိမှ ရှိခိုးတာတဲ့လား၊ လက်အုပ်ချီခြင်းဟာလဲ ရှိခိုးတာပဲ မဟုတ်လား” ဟု ပြန်ပြောမည်ကြံ၍ လက်အုပ်ချီသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-441 <hr> အမည်အနွယ်တင်ပြ - “မည်သူ့သား ကျွန်ုပ်ဒတ္တပါ” ဟု အမည်ကို လည်းကောင်း၊ “ကျွန်ုပ် ဝါသေဋ္ဌအနွယ်ပါ” ဟု အနွယ်ကို လည်းကောင်း တင်ပြဟောကြားသူများကား မထင်မရှား သူဆင်းရဲများဖြစ်၍ ပရိသတ်၌ ထင်ရှားအောင် တင်ပြကြသည်။</p> <p>တိတ်ဆိတ်စွာနေသူများ - စဉ်းလဲသူများ၊ မိုက်ကန်းသူများဖြစ်ကြ၏။ စကား ၁-ခွန်း ၂-ခွန်းပြောလျှင် အကျွမ်းဝင်မည်၊ ဝင်လျှင် ဆွမ်း ၁-ထပ် ၂-ထပ် မကပ်လျှင် မသင့်ဟု စဉ်းလဲသူများ ကြံကာ ငြိမ်ထိုင်ကြသလို၊ မိုက်ကန်းသူများကမူ ဘာမျှမသိသဖြင့် ဆိတ်ဆိတ်နေကြသည်။</p> <p>အံ့ဩထူးကဲပေစွ - ခြေဖျားမှ ဆံဖျားတိုင် ဘုရားတကိုယ်လုံး ကြည့်လတ်သော် ၃၂-ပါးသော လက္ခဏာတော်ကြီး၊ ၈၀-သော လက္ခဏာတော်ငယ်တို့ဖြင့် တင့်တယ်ကာ အတောင်-၈၀ သို့တိုင် ကိုယ်ရောင်တော်လွှမ်းသော ဘုရားကို ဖူးရ၍ အံ့ဩထူးကဲကြောင်း လျှောက်သည်။</p> <p>မြင့်မြတ်သောနေရာ ရလွယ်သည်ထင် - အိပ်ရာနေရာ အလေးအနက်ထားသော ပုဏ္ဏားဖြစ်ရကား “နေရာကောင်းမှာ ထိုင်ရ အိပ်ရ၍ အရှင်ဂေါတမ အဆင်းကြည်လင် စင်ကြယ်သည်” ဟု ထင်ပြီး မေးလျှောက်သည်။ ပိုးချည်သက်သက်အဆင်း ညောင်စောင်း၌ ခင်းနိုင်၊ ညောင်စောင်းခြေကိုဖြတ်၍ ပလ္လင်အရုပ်များကို ဖျက်၍သုံးနိုင်ရကား အချို့အပ်သော်လည်း မအပ်သောနေရာကို အကြောင်းပြု၍ “အားလုံး မအပ်” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>နတ်တို့ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သောနေရာ - ရူပဈာန် ၄-ပါးဝင်စားပြီး စင်္ကြံသွား၊ သမာပတ်မှထပြီး စင်္ကြံသွားသူ၏ စင်္ကြံသည် နတ်တို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သော စင်္ကြံမည်သည်။ ရပ်ခြင်း၊ ထိုင်ခြင်း၊ အိပ်ခြင်းတို့၌လည်း အလားတူပင်တည်း။ သမာပတ်ဝင်စားသူ၊ သမာပတ်မှ ထသူ၏စင်္ကြံ စသည်များလည်း အရိယာတို့၏ဥစ္စာ မြင့်မြတ်သောစင်္ကြံ စသည်မည်သည်။</p> <h3>၄-သရဘသုတ်</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးစဉ် သရဘပရိဗိုဇ်ကား သာသနာတော်မှ ထွက်ခွာသွားစဖြစ်သည်။ ထိုပရိဗိုဇ်သည် ရာဇဂြိုဟ်ပရိသတ်အလယ်၌ “သာကီဝင်မင်းသား ရဟန်းများတရားကို ငါသိပြီ၊ သိသောကြောင့်သာ ထိုသာသနာမှ ငါထွက်ခွာခဲ့သည်” ဟု ဆိုရာ ထိုစကားကို ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင်ကြသော ရဟန်းတော်များ ကြားသဖြင့် ဘုရားထံချဉ်းကပ်ပြီး ထိုအကြောင်းကို လျှောက်ထားကြသည်။ “သိပ္ပီမြစ်ကမ်းနား ပရိဗိုဇ်များ အာရာမ် သရဘပရိဗိုဇ်ရှိရာသို့ သနားသဖြင့် ဘုရားရှင် ချဉ်းကပ်တော်မူပါ” ဟုလည်း တောင်းပန်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-442 <hr> ညနေချမ်းအချိန် ဘုရားရှင်တပါးတည်း သရဘပရိဗိုဇ်ရှိရာသို့ ချဉ်းကပ်ပြီး သရဘပရိဗိုဇ်အား “သရဘ၊ သာကီဝင်မင်းသား ရဟန်းများ၏တရားကို ငါသိပြီ၊ သိသောကြောင့်သာ ထိုသာသနာတော်မှ ငါထွက်ခွာခဲ့သည်ဟု သင် ဤသို့ဆို၏ဟူသည် မှန်သလော” မိန့်ရာ သရဘ ဆိတ်ဆိတ်နေသည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက်လည်း ဘုရားရှင်က သရဘအား “သရဘ၊ ပြောပါ၊ ရဟန်းများတရား သင်ဘယ်သို့သိသနည်း၊ သင့်အား မပြည့်စုံသေးလျှင် ငါဖြည့်ပေးမည်၊ ပြည့်စုံနေလျှင် ငါဝမ်းမြောက်မည်” မိန့်ရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်နေသည်။ ၃-ကြိမ်မြောက်မိန့်ရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်နေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ပရိဗိုဇ်များက သရဘအား “သင်တောင့်တနေသော ရဟန်းဂေါတမကပင် သင့်ကို ဖိတ်ကြား၏၊ ပြောပါ၊ ရဟန်းများတရား သင်ဘယ်သို့သိပါသနည်း၊ သင့်အား မပြည့်စုံသေးလျှင် ရဟန်းဂေါတမက ဖြည့်ပေးလိမ့်မည်၊ ပြည့်စုံနေလျှင်လည်း ဝမ်းမြောက်ပါလိမ့်မည်” ဟု ပြောကြသော် သရဘသည် ဆိတ်ဆိတ်နေကာ မျက်နှာအောက်ချမှိုင်ထိုင်နေရသည်။</p> <h3>သရဘ၏ အခြေအနေကိုသိသော ဘုရားရှင်သည် ပရိဗိုဇ်များအား-</h3> <p>၁။ “တရားအားလုံးကို မှန်စွာကိုယ်တိုင်သိ၏” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားသည် “ဤတရားများကိုမူ ထိုးထွင်း၍မသိပါ” ဟု ငါ့ကို အကြင်သူဆိုငြားအံ့၊ ထိုသူကို ငါမေးစစ်ခဲ့မူ ထိုသူသည် စကားတခုဖြင့် စကားတခုကိုသော်လည်း ဖုံးကွယ်လိမ့်မည်၊ အပြင်စကားကို ဆောင်၍သော်လည်း ပယ်လိမ့်မည်၊ စိတ်ဆိုး အမျက်ထွက် မနှစ်သက်ခြင်းကိုသော်လည်း ထင်စွာပြုလိမ့်မည် ဟူသော ၃-မျိုးတွင် တမျိုးမျိုးသို့ မရောက်ရာသော အကြောင်းအခွင့်မရှိ။ စကားပြောစရာ မရှိဘဲသော်လည်း သရဘလို ဆိတ်ဆိတ်နေကာ မျက်နှာအောက်ချမှိုင် ထိုင်နေလိမ့်မည်။</p> <p>၂။ “အာသဝေါကုန်ပြီးသူ” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားသည် “ဤအာသဝေါများ မကုန်သေးပါ” ဟု ငါ့ကို အကြင်သူဆိုအံ့၊ ထိုသူကို ငါမေးစစ်ခဲ့မူ... မှိုင်ထိုင်နေရလိမ့်မည်။</p> <p>၃။ “ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ရန် အရှင်ဘုရားဟောသော တရားသည် ထိုတရားကို ကျင့်သူအား ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ရန် မထုတ်ဆောင်နိုင်” ဟု ငါ့ကို အကြင်သူဆိုအံ့၊ ထိုသူကို ငါမေးစစ်ခဲ့မူ... မှိုင်ထိုင်နေရလိမ့်မည်။</p> <p>ဤသို့ ရဲရင့်သောအသံကို ကိုယ်တိုင် ၃-ကြိမ် ကျူးရင့်တော်မူပြီး ကောင်းကင်သို့ ကြွတော်မူသည်။</p> <p>ဘုရားကြွပြီး မကြာမီ ပရိဗိုဇ်များက သရဘကို “တောအုပ်ကြီးထဲ၌ မြေခွေးအိုသည် ခြင်္သေ့သံဟောက်မည်ဟု ဟောက်သော်လည်း ကွဲအက်သော မြေခွေးသံသာထွက်သကဲ့သို့၊<br> <br>စာမျက်နှာ-443 <hr> သင်သည် ရဟန်းဂေါတမကွယ်ရာ၌ ခြင်္သေ့သံဟောက်မည်ဟု ဟောက်သော်လည်း ကွဲအက်သော မြေခွေးသံသာထွက်သည်။ ကြက်မငယ်သည် ကြက်ဖသံတွန်မည်ဟု တွန်သော်လည်း ကြက်မသံသာထွက်သကဲ့သို့ သင်သည် ရဟန်းဂေါတမကွယ်ရာ၌ ကြက်ဖသံတွန်မည်ဟု တွန်သော်လည်း ကြက်မသံသာထွက်သည်။</p> <p>နွားသည် အကြီးအမှူးနွားမရှိသော နွားခြံ၌ အောင်မြင်သော နွားကြီးအသံ တွန်နိုင်၏ဟု မှတ်ထင်သကဲ့သို့ သင်သည် ရဟန်းဂေါတမ ကွယ်ရာ၌ အောင်မြင်သော နွားကြီးအသံ တွန်နိုင်၏ဟု မှတ်ထင်ဘိသည်”။ ဤသို့ နှုတ်တံဖြင့် ဝိုင်းအုံ ထိုးဆွဲကြသည်။</p> <p>ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင် - လင်းတနှင့် တူသော အထွတ်ရှိ၍ တောင်ထွတ်တို့၌ လင်းတများ နားနေကြ၍ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင် မည်သည်။ ထိုတောင်၌ ဘုရားရှင်ကို ရည်၍ ကျောင်းဆောက်ထားသည်။</p> <p>ပရိဗိုဇ် ၅၀၀ အစည်းအဝေး - ဘုရားပွင့်လာသဖြင့် တိတ္ထိများ လာဘ်ဆုတ်ယုတ်ကြရာ “ရဟန်းဂေါတမနှင့် သူ၏တပည့်များ၏ အပြစ်တခုခုကို ထောက်လှမ်းကြပါ။ တိုင်းသိ ပြည်သိ ရှုတ်ချပွဲပြုပြီး ငါတို့အတွက် လာဘ်ပူဇော်ကို ဖြစ်စေမည်” ဟု အဆိုတင်၍ အပြစ်ကြည့်ကြသည်။ ဒွါရ ၃-ပါး၊ အသက်မွေးမှု ၄-နေရာ အပြစ်ရှာမရ၍ အခြားနေရာ ကြည့်ခိုင်းကြပြန်သည်။</p> <p>အခြားအကြောင်း - “ကျွန်ုပ်မမြင်၊ ဤရဟန်းများ ၁၅-ရက်တကြိမ် တံခါးပိတ် စည်းဝေးကြသည်။ သာမဏေများ ဝင်ခွင့်မရပါ။ အသက်ပမာ အလုပ်အကျွေးဒကာများသော်မျှ ဖူးခွင့်မရ။ လှည့်စားသောအတတ်ကို သင်ကြားတတ်မြောက်စေပြီး လူများကို လှည့်စားနေကြသည်။ ထိုအတတ်ကို ငါတို့ အရယူနိုင်လျှင် လာဘ်ပူဇော်များ ရမည် ဧကန်” ဟု တင်ပြကြရာ အခြားတဦးကလည်း အလားတူပင် ထတင်သဖြင့် တခဲနက် ဆုံးဖြတ်ကြကာ “ထိုအတတ် အရယူနိုင်သူကို ငါတို့အဖွဲ့အစည်းမှာ လူကြီးခန့်မည်” ဟု ဆိုကြသည်။</p> <p>ထိပ်ပိုင်းမှစ၍ စွမ်းနိုင်သူကိုမေးရာ မတတ်နိုင်ကြ။ သရဘကို မေးသောအခါတွင်မှ “လူကြီးခန့်မည်ဆိုသည့် သင်တို့ ကတိတည်လျှင် ဝန်မလေးပါ” ဟု အပြော၊ အားလုံး သဘောတူ ဝန်ခံကြသည်။</p> <p>“ထိုအတတ်ကို ခိုးယူ တိုက်ယူ၍ မရနိုင်ပါ။ ရဟန်းဂေါတမ၏ တပည့်ပုံစံအတိုင်း၊ သူ၏သာဝကများ ရှိခိုးဝတ်ပြုသူတို့သပိတ်၌ ဆွမ်းစားပြီးမှ ရနိုင်ပေမည်။ ဤအပြုအမူကို သင်တို့ လက်ခံနိုင်မည်လား။” “ဘာပဲလုပ်လုပ် အတတ်ယူလာ၊ ငါတို့အားသာပေး။” သရဘ၏အဆိုကို ပရိသတ်က ခွင့်ပြုသည်။ “ကျွန်ုပ်ကို မြင်လျှင် မမြင်သလို အရှင်တို့ နေကြပါ” ဟု သရဘသည် ပရိဗိုဇ်များအား အသိပေးပြီး နောက်နေ့ စောစောထ...<br> <br>စာမျက်နှာ-444 <hr> တောင်ပေါ်ကျောင်းတိုက်သွား၊ မြင်သမျှ ရဟန်းများ ခြေကို တည်ခြင်း ၅-ပါးဖြင့် ရှိခိုးသည်။</p> <p>“အခြား ပရိဗိုဇ်များ ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းကြသည်။ ဤသူကား ယုံကြည်ကြည်ညိုသူ ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု ရဟန်းများက မိန့်ကြရာ “အရှင်ဘုရားများ အသိရှိ၍ သင့်ရာမှာ ရဟန်းပြုခွင့် ရကြပါသည်။ တပည့်တော်များကား မဆင်မခြင် လွတ်လမ်းမမြင်သော လမ်းမှာ မြန်းနေကြရပါသည်” ဟု သရဘသည် ပြန်လျှောက်ပြီး မြင်သမျှ ရဟန်းတော်များကို ရှိခိုး၊ ချိုးရေ စသည်စီစဉ်၊ တံပူသတ်၊ ခြေဆေးပေး၊ ဆွမ်းအပို အလှူရလျှင် စားသည်။</p> <p>“သရဘသည် ယုံကြည်ကြည်ညိုသူဖြစ်သည်။ ရှင်ရဟန်းပြုနိုင်မည်လော” “တပည့်တော်ကို မည်သူက ရှင်ရဟန်းပြုပေးမှာလဲ ဘုရား၊ အရှင်ဘုရားတို့၏ ဆန့်ကျင်ဘက်အဖြစ် လှုပ်ရှားနေသည်မှာ တပည့်တော်များ ကြာနေပါပြီ” ဟု မဟာထေရ်အမေးကို သရဘ ပြန်ဖြေသည်။</p> <p>မဟာထေရ်သည် သရဘပရိဗိုဇ်အား ရှင်ပြုပေးပြီး ဝတ်ကျေသဖြင့် ကြည်ညိုကာ မကြာမီ ရဟန်းပြုပေးလိုက်သည်။ သရဘသည် ဥပုသ်နေ့၌ သံဃာများနှင့် အတူ ဥပုသ်ပြုလိုက်သည်။ ဝီရိယကြီးကြီးထားကာ ပါတိမောက်နာယူသော ရဟန်းတော်များကို မြင်၍ “ဤအဆောင်အယောင်ဖြင့် တတ်မြောက်ပြီးဆုံးစေကာ လူများပစ္စည်းကို စားနေကြသည်၊ ရက်တို့ဖြင့် အရယူမည်” ဟု ကြံကာ ကျောင်းပြန်ပြီး “သိမ်တွင်းတရား ဘာပါလဲဘုရား” ဟု မေးရာ၊ “ပါတိမောက် ငါ့ရှင်”၊ “ဤပါတိမောက်သည် အမြတ်တရား ဖြစ်မည်လား ဘုရား”၊ “ဤပါတိမောက်ကား တသာသနာလုံးကို ဆောင်နိုင်သော ကျင့်ဝတ်ပါ ငါ့ရှင်”၊ “အကျင့်မြတ်တရားကို ရှေးဦး သင်လိုပါသည် ဘုရား”၊ “သင်နိုင်ပါသည်” ဟု သရဘအမေးကို ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာက ဖြေကြားပြီး သင်ပေးစဉ် ပရိဗိုဇ်များက “ဘယ်အခြေရှိပြီလဲ ဆရာ” ဟု သရဘအား မေးရာ “မပြုကြလင့်၊ ရက်တိုအတွင်း အတတ်ဆောင်လာမည်” ဟု ပြောပြီး မကြာမီ သင်ယူမှုကိစ္စ ပြီးသွားသည်။</p> <p>ထို့ထက် မရှိပြီဟု သိသော သရဘသည် နောက်တနေ့ သင်္ကန်းဝတ်ဖြင့်ပင် ပရိဗိုဇ်အာရာမ်သွား၊ ပရိဗိုဇ်များ စုလာကြသည်။ “ဘယ်လိုလဲ ဆရာ၊ လှည့်စားသော အတတ်ကို ယူနိုင်စွမ်း မရှိဘူး မဟုတ်လော” မေးရာ သရဘက “မပူကြလင့်၊ ငါယူလာပြီ။ ယနေ့မှစပြီး လာဘ်ပူဇော်သကာ ငါတို့များတော့မည်၊ အချင်းချင်း ညီညွတ်ကြ” စသည်ဖြင့် ပရိဗိုဇ်များကို ဩဝါဒပေးပြီး ပါတိမောက်ကို သင်ပေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-445 <hr> “လာကြ၊ မြို့တွင်းလှည့်ကာ ရဟန်းဂေါတမ၏ အပြစ်ကို ပြောကြရအောင်” ဟု ပရိဗိုဇ်အားလုံး မြို့တံခါးမဖွင့်မီ တံခါးအနီး စုသွားကြ၊ တံခါးဖွင့်ဖွင့်ချင်း မြို့တွင်း ဝင်ကြသည်။</p> <p>ထိုနေ့ လင်းအားကြီးအချိန် လောကကို ကြည့်တော်မူသော ဘုရားရှင်သည် “ယနေ့ မြို့တွင်းလှည့်၍ ပကာသနိယကံ (ထင်ရှားပြသမှု) ကို သရဘပြုလိမ့်မည်၊ ရတနာသုံးပါး အပြစ်ပြောကာ အဆိပ်ရည်ဖျန်းပြီး ပရိဗိုဇ်အာရာမ်ဝင်လိမ့်မည်။ ငါဘုရား ထိုနေရာကြွ၊ ပရိသတ် ၄-ပါးလည်း စုလာကြ၊ သတ္တဝါပေါင်း ၈၄၀၀၀ ထိုအစည်းအဝေးမှာ အမြိုက်ရည်သောက်ကြရမည်” မြင်တော်မူရကား ယခုအခါ သရဘစိတ်တိုင်းကျ အပြစ်ပြစေဟု ကြံကာ ကျောင်းတိုက် ၁၀-တိုက်မှ သံဃာအားလုံးနှင့် မြို့တံခါးအနီး ရွာမှာ ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည်။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဆွမ်းခံဝင်ကြ - ဤရဟန်းများကား တောနေရဟန်း ၅၀၀ တို့ ဖြစ်ကြ၍ ယနေ့ ဘယ်အရပ်မှာ ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံကြွမည်ဟု မသိကြပါ။ မြို့တွင်း ဆွမ်းခံစဉ် ပရိဗိုဇ်များ ပြောသံကြား၍ ဘုရားထံ လာလျှောက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်တပါးတည်း သံဃာများနှင့် ကြွလျှင် လူများက “ပရိသတ်အားဖြင့် တပါးဝါဒကို နှိမ်သည်၊ တဘက်ဝါဒရှင်များ ခေါင်းမျှ မထောင်နိုင်” ဟု ကြံကြလိမ့်မည်။ အဖော်ခေါ်၍ နှိမ်ရန် ငါဘုရားမှာ ကိစ္စမရှိ၊ တပါးတည်း ကြွနှိမ်မည်ဟု ကြံ၍ ကြွသည်။</p> <p>အလောင်းတော်ဘဝ အားစွမ်းပြ (ကဏှဇာတ်တော်) - လှည်းကုန်သည်တဦး အမယ်အိုအိမ်တည်းနေစဉ် သန်းခေါင်ယံ၌ နွားမတကောင် သားဖွားရာ အမယ်အိုမြင်၍ သားတမျှ ချစ်ခင်သည်။ နောက်ရက်၌ လှည်းကုန်သည်က အမယ်အိုအား အိမ်လခပေးရာ လခမယူဘဲ နွားငယ်ကိုသာ တောင်းထားလိုက်သည်။ နို့တိုက်၊ ယာဂုထမင်း၊ မြက် စသည် ကျွေး၍ မွေးမြူရာ အားကြီးသော နွားလားကြီး ဖြစ်လာ၏။ ကာဠကဟု အမည်ပေးသည်။</p> <p>လှည်း ၅၀၀ နှင့် လာသော လှည်းကုန်သည်တဦး၏ လှည်းဘီး ရေဖျက်ချောက်၌ ကျွံကျသည်။ နွားအကောင် ၂၈၊ ၃၀ တပ်၍ ရုန်းစေသော်လည်း မရပေ။ အလောင်းတော် ကာဠက နွားလားထံကပ်ပြီး “အခပေးပါမည်၊ လှည်းမြှောက်ရုံ ရုန်းပေးပါ” ပြောကာ ဆွဲသွားပြီး “တန်းတူရုန်းနိုင်မည့် နွားမရှိ” ဟု လှည်းကုန်သည် သိသဖြင့် လှည်းဦး၌ ကြိုးတပ်လျက် တကောင်တည်း ရုန်းစေသည်။ အလောင်းတော် နွားလား...<br> <br>စာမျက်နှာ-446 <hr> သည် ထိုလှည်းကို မြှောက်လျက် ကုန်းပေါ်တက်စေပြီး ဤအတိုင်း အခြားလှည်း ၅၀၀-တို့ကိုလည်း ရုန်းပေးသည်။</p> <p>အဆုံးလှည်း ရုန်းပြီး၍ လှည်းဖြုတ်လတ်သော် “ရှူး” အသံပြု ခေါင်းမော့သည်။ အခတောင်းကြောင်း လှည်းသမားသိသဖြင့် လှည်းအရှိအတိုင်း ငွေ ၅၀၀ ကို အထုပ်ထုပ်ကာ လည်ဆွဲပေးလိုက်သည်။ အလောင်းတော်သည် မိမိအနီး မည်သူမျှ အကပ်မခံဘဲ အိမ်သို့ တန်းပြန်သည်။ အမယ်အိုမြင်၍ အထုပ်ဖြေလျှင်ပင် အသပြာများဟု သိသဖြင့် “ဘာလို့ ဒီလိုပြုရတာလဲ၊ ငါ့လုပ်အားခဖြင့် အမေ အသက်မွေးလိမ့်မည် ဟု သင်ရည်ရွယ်ပြုတာလား ငါ့သား” ဟု ဆိုကာ ရေနွေးချိုး ဆီလိမ်းပြီးလျှင် “နောင် ဒီလိုမလုပ်နဲ့” ဟု ဆုံးမသည်။</p> <p>“ပါရမီဖြည့်စဉ် အဟိတ်တိရစ္ဆာန် နွားဘဝဖြစ်ခိုက်ကပင် ငါဆောင်သောဝန်ကို ဆောင်နိုင်သူ မည်သူမျှမရှိ” ဟု ဘုရားရှင်ကြံကာ တပါးတည်းကြွသည်။</p> <p>သရဘ၏ အကြားစကား - ပရိဗိုဇ်စုံညီ ပရိသတ်၌ “ရဟန်းဂေါတမ ကြွလာလျှင် သင်ဘာလုပ်မလဲ” ဟု တယောက်က မေးရာ သရဘက “ရဟန်းဂေါတမ တခုလုပ်လျှင် ငါက ၂-ခု၊ သူ ၂-ခုလုပ်လျှင် ငါက ၄-ခု စသည် တရာတထောင်အထိ လုပ်ပြမည်” ဟု သရဘကြွားသည်။ ထိုအချိန် ဘုရားကြွလာသည်။</p> <p>ပရိဗိုဇ်အာရာမ်ကား မြို့လယ်လမ်းဖြင့်သွားရရာ ဘုရားရှင်တပါးတည်း မြို့လယ်လမ်းကြွသည်ကို မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ လူများမြင်၍ “ရဟန်းဂေါတမအား ပကာသနိယကံ ပြုကြပြီး အပြစ်ကို ပရိဗိုဇ်များ ကြွေးကြော် ဖြန့်ကြသည်။ ထိုပရိဗိုဇ်များနောက် လိုက်ပြီး နားလည်မှုယူရန် ရဟန်းဂေါတမ သွားသည်ဖြစ်မည်” ဟု ကြံကာ လိုက်ကြ၏။</p> <p>သမ္မာဒိဋ္ဌိလူများလည်း “ဘုရားရှင် တပါးတည်း ကြွတော်မူခြင်းကား ယနေ့ သရဘပရိဗိုဇ်နှင့် ဓမ္မစစ်ပွဲကြီး ဝှဲချီးခင်းကျင်းလိမ့်မည်၊ ထိုပွဲမှာ ငါတို့ မျက်မှောက်သက်သေ ဖြစ်ရလိမ့်မည်” ဟု ကြံကာ လိုက်ကြသည်။</p> <p>သစ်ပင်များ၏ ပင်စည်အခွ အခက်များကြားမှ ထွက်သော ဘုရားရောင်ခြည်တော်များကို ပရိဗိုဇ်များ မြင်လျှင်ပင် “အခြားအခါ ဤအရောင်မျိုး မရှိ၊ ဘာပါလိမ့်” မော်အကြည့် “ရဟန်းဂေါတမ ကြွလာသည်” ဟု ဆိုကြသည်။ ထိုစကား ကြားသော သရဘသည် ဒူးဝန်း ၂-ခုကြား ခေါင်းထား၍ မျက်နှာ အောက်ချထိုင်တော့သည်။ ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးတွင် အမြတ်ဆုံးအမျိုးမှ ဖြစ်လာသော ဘုရားရှင်အတွက် နေရာမြတ်နှင့်သာ ထိုက်သဖြင့် နေရာတိုင်း၌ ဘုရားနေရာ ခင်းထားရရာ ထိုနေရာ၌ ဘုရားရှင် ထိုင်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-447 <hr> ပရိဗိုဇ်များပင် ဘုရားဘက်တော်သား ဖြစ်ကြ - ဘုရားရှင်နှင့် သရဘ ဤအမေး ပြောကြားစဉ်ပင် ရဟန်းတော်များနှင့် ပရိသတ် ၄-ပါးတို့ ပရိဗိုဇ်အာရာမ် ရောက်လာကြသည်။ ပရိဗိုဇ်များက “ရဟန်းဂေါတမ အပြုအမူ အံ့ဖွယ်ပါတကား၊ တမြို့လုံး လှည့် အပြစ်ဖြန့်ကာ ပကာသနိယကံ ပြုလာကြသူ ရန်သူများထံ လာပါလျက် ဆန့်ကျင်စကား နည်းနည်းမျှမပြော၊ အကြိမ်တရာချက်ထားသောဆီဖြင့်လိမ်းကျံသလို၊ အမြိုက်ရည်သောက်ရသလို စကားချိုကိုသာ လာစကတည်းကပင် ပြောနေသည်” ဟု အားလုံး ကျေနပ်နေကြသည်။</p> <p>သံဃာများပါ ကောင်းကင်ကကျောင်းကြွ - သီဟနာဒ-ရဲရင့်သောအသံ ၃-မျိုး ဘုရားကျူးရင့်၍ ဒေသနာအဆုံးတွင် ထိုနေရာ၌ စုဝေးကြသော ၈၄၀၀၀ သော ပရိသတ် တရားအထူး ရကြသည်။ ထိုအကြောင်းကိုသိ၍ ဘုရားရှင်သည် အဘိညာဉ်၏ အခြေခံစတုတ္ထဈာန်ကို ဝင်စား၊ ထ၍ ဓိဋ္ဌာန်ကာ သံဃာတော်များနှင့်အတူ ကောင်းကင်ပျံ၊ ထိုခဏချင်း ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်ကျောင်း၌ တည်ကြသည်။</p> <h3>၅-ကေသမုတ္တိသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သံဃာများနှင့် ကောသလတိုင်း ခရီးကြွစဉ် ကာလာမမင်းများ၏ ကေသမုတ္တနိဂုံး ရောက်အလာ၊ ဘုရားရှင်၏ဂုဏ်ကျေးဇူးတော်များကို ကြားသိထားကြသော ကေသမုတ္တနိဂုံးသား ကာလာမမင်းများသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ကြပြီး အချို့ဘုရားကို ရှိခိုး၍၊ အချို့ နှုတ်ဆက်စကားပြောကြား၊ အချို့ လက်အုပ်ချီကြ၊ အချို့ အမည်အနွယ်ကို ပြောကြားကြလျက်၊ အချို့ တိတ်ဆိတ်စွာ နေရာတခုစီမှာ ထိုင်နေကြသည်။</p> <p>ကာလာမမင်းမျိုးများက ဘုရားရှင်အား “ကေသမုတ္တနိဂုံးသို့ ရောက်လာကြသော အချို့သော ရဟန်းပုဏ္ဏားများသည် မိမိအယူဝါဒကိုသာ ပြကြ၊ အရောင်တင်ကြပါ၏။ သူများအယူဝါဒကိုမူ ထိပါးကြ၊ မထီမဲ့မြင်ပြုကြ၊ ရှုတ်ချ ချေဖျက်ကြပါ၏။ အခြားရောက်လာကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများလည်း အလားတူပင် (ကိုယ့်ဝါဒ အကောင်း၊ သူ့ဝါဒအဆိုး) တင်ပြ ပြောဆိုကြပါသည်။</p> <p>ဤရဟန်းပုဏ္ဏားများတွင် ဘယ်သူ့စကားမှန်၍ ဘယ်သူ့စကား မှားသည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့အား ယုံမှားတွေးတောခြင်း ဖြစ်ရပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ၊ ဘုရားရှင်က “သင်တို့ ယုံမှားတွေးတောသင့်သည်၊ ယုံမှားသင့်ရာမှာ ယုံမှားခြင်း ဖြစ်သည်” မိန့်ပြီး ဆက်လက် မိန့်ကြားသည်။</p> <p>၁။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှဖြင့် (ဟုတ်မှန်ပြီဟုအတည်) မယူကြလင့်၊ အစဉ်အဆက် စကားမျှဖြင့်လည်း၊ ‘ဤသို့ဖြစ်ဖူးသတတ်’ ဟူသော စကားမျှဖြင့်လည်း၊ ပိဋကတ်စာပေနှင့် ညီညွတ်ပေသည်ဟူ၍လည်း၊ ကြံဆတွေးတော၍ယူခြင်း...</p> <p>စာမျက်နှာ-448 <hr> မျှဖြင့်လည်း၊ အခြင်းအရာကို ကြံစည်သောအားဖြင့်လည်း၊ ငါတို့ကြံစည်နှစ်သက်၍ယူထားသော အယူနှင့် တူညီပေသည်ဟူ၍လည်း၊ မှတ်ယူထိုက်သော သဘောမျှဖြင့်လည်း၊ ငါတို့လေးစားသော ရဟန်း၏စကားဟူ၍လည်း အမှန်မယူကြလင့်။ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်ရှိသောတရား၊ ပညာရှိများကဲ့ရဲ့အပ်သောတရားတို့တည်း။ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကုန်လျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ဖြစ်ကြ၏ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင်သိသောအခါမှာမူ ပယ်စွန့်ကြရာ၏။</p> <p>၂။ ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်သို့မှတ်ထင်ကြသနည်း။ သတ္တဝါ၏အတွင်းသန္တာန်၌ လောဘဖြစ်သော် စီးပွားရှိဖို့ရာလော၊ မရှိဖို့ရာလော”။ “မရှိဖို့ရာပါ ဘုရား”။ “တပ်မက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘနှိပ်စက်အပ်၊ သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်သတ်၊ သူ့ဥစ္စာကိုလည်းခိုး၊ သူ့မယားကိုလည်း သွားလာ၊ အမှားကိုလည်း ပြောဆိုသည်၊ သူများကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေသည်၊ ယင်းသူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်သည် ထိုသူအား ကြာမြင့်စွာသော ကာလပတ်လုံး စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ ဖြစ်နိုင်သည် မဟုတ်လော။” “ဖြစ်နိုင်ပါသည် ဘုရား” (တပ်မက်ခြင်း လောဘအတူ အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ နှင့်စပ်၍လည်း ဤအတိုင်း မေးတော်မူ၍ ဖြေကြသည်)။</p> <p>၃။ “ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်လိုမှတ်ထင်ကြသနည်း။ ဤ (သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းစသော) တရားများသည် ကုသိုလ်တရားများလော၊ အကုသိုလ်တရားများလော”။ “အကုသိုလ်တရားများပါဘုရား”။ ထို့အတူ အပြစ်ရှိ မရှိ စသည်ဖြင့် မေးတော်မူရာ “အပြစ်ရှိသော တရားများပါ ဘုရား၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့အပ်သော တရားများပါဘုရား၊ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ပါသည်ဘုရား၊ ဤနေရာ၌ တပည့်တော်များစိတ် ဤသို့ ရှိပါသည် ဘုရား” လျှောက်ကြသည်။</p> <p>၄။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှစသည်ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရားတည်း၊ (လ) ဤတရားများကို ပြည့်စုံအောင် ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြ၏ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင်သိသော အခါမှာ စွန့်ပယ်ကြရာ၏ ဟု ငါဘုရားမိန့်ခဲ့သော စကားသည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ မိန့်သော စကားဖြစ်သည်”။</p> <p>၁။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှ (စသည်) ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား ကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်မရှိသောတရား၊ ပညာရှိများချီးမွမ်းအပ်သောတရားတို့တည်း။ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်...</p> <p>စာမျက်နှာ-449 <hr> အပ်ကြလျှင် စီးပွားချမ်းသာရဖို့သာ ဖြစ်ကြ၏ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသော အခါမှာမူ ပြည့်စုံအောင် နေကြရာ၏။</p> <p>၂။ ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်သို့မှတ်ထင်ကြသနည်း။ သတ္တဝါ၏အတွင်းသန္တာန်၌ မတပ်မက်ခြင်း အလောဘ ဖြစ်သော် စီးပွား ရှိဖို့ရာလော၊ မရှိဖို့ရာလော”။ “ရှိဖို့ရာပါဘုရား”။ “မတပ်မက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘမနှိပ်စက်အပ်၊ မသိမ်းယူအပ်သောစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်မသတ်၊ သူ့ဥစ္စာကိုလည်း မခိုး၊ သူ့မယားကိုလည်း မသွားလာ၊ အမှားကိုလည်း မပြောဆို၊ သူများကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် (သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်ပြုရန်) မဆောက်တည်စေ။ ယင်းသူ့အသက်မသတ်ခြင်းစသည်သည် ထိုသူ့အား (ထိုမသတ်၊ မခိုး၊ မပြစ်မှား၊ အမှား မပြောသူအား) ကြာမြင့်စွာ ကာလပတ်လုံး စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာ ဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်ပါလော”။ “ဖြစ်နိုင်ပါသည်ဘုရား” (မတပ်မက်ခြင်း အလောဘအတူ အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ နှင့် စပ်၍လည်း ဤအတိုင်း မေးတော်မူ၍ ဖြေကြသည်)။</p> <p>၃။ “ကာလာမမင်းတို့၊ ထိုအရာကို ဘယ်သို့မှတ်ထင်ကြသနည်း။ ဤ (သူ့အသက်မသတ်ခြင်းစသော) တရားများသည် ကုသိုလ်တရားများလော၊ အကုသိုလ်တရားများလော”။ “ကုသိုလ်တရားများပါဘုရား” ဟုအတူ အပြစ်ရှိ မရှိ စသည်ဖြင့် မေးတော်မူရာ “အပြစ်မရှိသော တရားများပါဘုရား၊ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်သော တရားများပါဘုရား၊ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်ကြလျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာသာ ဖြစ်ပါသည်ဘုရား၊ ဤနေရာ၌ တပည့်တော်များစိတ် ဤသို့ ရှိပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ကြသည်။</p> <p>၄။ “ကာလာမမင်းတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားကာမျှစသည်ဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား ကုသိုလ်တရားများတည်း၊ (လ) ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြ၏-ဟု သင်တို့ ကိုယ်တိုင် သိသောအခါမှာမူ ပြည့်စုံအောင် နေကြရာ၏-ဟု ငါဘုရား မိန့်သောစကားသည်ကား ဤသည်ကိုစွဲ၍ မိန့်သောစကား ဖြစ်သည်”။</p> <p>“ကာလာမမင်းတို့၊ အရိယာတပည့်သည် မက်မောမှု အဘိဇ္ဈာ၊ ပျက်စီးစေလိုမှု ဗျာပါဒ၊ တွေဝေမှု မောဟမရှိဘဲ ဆင်ခြင်မှုနှင့် သတိပြည့်စုံကာ မေတ္တာပါသော စိတ်ဖြင့် အရပ်မျက်နှာတခု အစထား၍ ၁၀-မျက်နှာလုံးတို့၌ သတ္တဝါအားလုံးကို မိမိနှင့်တန်းတူထားကာ သတ္တဝါအားလုံးပါဝင်သော သတ္တလောကကို ပြန့်ပြောမြင့်မြတ်၍ အတိုင်းအရှည်မရှိသော ရန်ကင်း၊ ကြောင့်ကြကင်းကာ မေတ္တာပါသောစိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-450 <hr> သနားခြင်း ကရုဏာ၊ ဝမ်းမြောက်ခြင်း မုဒိတာ၊ လျစ်လျူရှုခြင်း ဥပေက္ခာ ပါသောစိတ်ဖြင့် (အထက်မေတ္တာအတိုင်း) ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏။ ဤသို့ ရန်ကင်း၊ ကြောင့်ကြကင်းကာ မညစ်ညူး၍ စင်ကြယ်သောစိတ်ရှိသော အရိယာတပည့်အား ယခုဘဝ၌ပင် ထောက်တည်ရာ ၄-မျိုး ရအပ်ကြသည်၊ ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) တမလွန်လောကရှိ၍ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံများ၏ အကျိုးဆက် အကျိုးပေး အကယ်၍ရှိခဲ့သော် ငါသေပြီး နတ်ပြည်ရောက်ရမည်။</p> <p>(၂) တမလွန်လောကမရှိဘဲ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံများ၏ အကျိုးဆက် အကျိုးပေး အကယ်၍မရှိလျှင် ငါသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ရန်ကင်း ကြောင့်ကြကင်းကာ ဆင်းရဲမရှိ ချမ်းသာရှိသော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်ရပေ၏။</p> <p>(၃) မကောင်းမှုကို ပြုခဲ့လျှင် ပြုသည်မည်အံ့၊ မကောင်းမှု ဘာတခုမျှ မပြုသောငါ့အား အကုသိုလ်ကံသည် ဘယ်မှာဆင်းရဲကို တွေ့ထိနိုင်စေအံ့နည်း။</p> <p>(၄) မကောင်းမှုကို ပြုသော်လည်း ပြုသည်မမည်လျှင် ငါသည် (မကောင်းမှုကို မပြုခြင်း၊ ပြုသည်မမည်ခြင်း ဟူသော) ၂-ပါးစုံဖြင့်သာလျှင် စင်ကြယ်သော မိမိကိုယ်ကို ရှုမြင်ရပေ၏။ ဤဆောက်တည်ရာ ၄-မျိုးတို့တည်း” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ကာလာမမင်းများသည် ဘုရားရှင်မိန့်တိုင်း ဝန်ခံကြ၊ သက်သာရာ ဆောက်တည်ရာ ၄-မျိုး ရပါကြောင်း တင်ပြပြီး သရဏဂုံ တည်သွားကြသည်။</p> <p>ကေသမုတ္တိနိဂုံးရွာ - တောအုပ်အဝ၌ တည်သောရွာဖြစ်၍ တောအုပ်အဝင်အထွက် လူများနားနေရာဖြစ်သည်။ ပဌမလာသူများ သူတို့အယူဝါဒ ပြသွားကြပြီးနောက် ရောက်လာသော ဒုတိယလူများက ပထမလူများသည် သူတို့ထံပညာသင်ကြသော သူတို့တပည့်များဖြစ်ကြောင်း ပြောပြီး သူတို့ဝါဒ ပြကြပြန်သည်။ မူသေဝါဒတခု၌ ကာလာမမင်းများ မတည်စွမ်းနိုင်၍ ထောပတ်စသောဆေးနှင့် အဖျော် ၈-မျိုးယူလာကြကာ ဘုရားထံ လျှောက်ကြသည်။</p> <h3>၆-သာဠသုတ်</h3> <p>အရှင်နန္ဒကမထေရ် သာဝတ္ထိမြို့ မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်၌နေစဉ် မိဂါရသဌေး၏မြေး သာဠ နှင့် သေခုနိယ၏မြေး သာဏ တို့ ရောက်လာ ရှိခိုးနေထိုင်ကြရာ အရှင်နန္ဒကထေရ်က ကာလာမသုတ်တော်လာအတိုင်း ဒေသနာကို ဟောသည်။</p> <p>၁။ အချုပ်မှာ သာဠတို့၊ ပြောသံကြားကာမျှ (စသည်ဖြင့်) ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရားဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်...</p> <p>စာမျက်နှာ-451 <hr> အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြသည်ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါမှ ပယ်စွန့်ကြရာ၏။</p> <p>၂။ “သာဠတို့၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကြသနည်း၊ လိုချင်ခြင်း လောဘ သည် ရှိသလော”၊ “ရှိပါသည်ဘုရား”၊ “ဤသဘောကို အဘိဇ္ဈာ ဟု ငါဆို၏။ တပ်မက်သူသည် တပ်မက်ခြင်း အဘိဇ္ဈာများသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်ကို ပြု၏။ သူများကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေ၏။ ယင်း သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်သည် ထိုသူအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်နိုင်သည် မဟုတ်လော” “ဖြစ်နိုင်ပါသည်ဘုရား”။</p> <p>ထို့အတူ အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသ၊ ထိုသဘောကို ဗျာပါဒ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ ထိုသဘောကို အဝိဇ္ဇာ နှင့်စပ်၍လည်း ဤအတိုင်းမေး၍ ဖြေကြသည်။</p> <p>၃။ “သာဠတို့၊ ဤ (သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသော) တရားများသည် ကုသိုလ်လော၊ အကုသိုလ်လော” “အကုသိုလ်ပါဘုရား”၊ ထို့အတူ အပြစ်ရှိမရှိ စသည်ဖြင့် မေးရာ “အပြစ်ရှိပါသည်ဘုရား၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့အပ်ပါသည်ဘုရား၊ ပြည့်စုံအောင် ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြပါသည်ဘုရား၊ ဤအရာ၌ တပည့်တော်များစိတ် ဤသို့ဖြစ်ပါသည်ဘုရား”။</p> <p>၄။ “သာဠတို့၊ သင်တို့သည် ပြောသံကြားမျှ (စသည်ဖြင့်) ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်၊ ဤတရားများကား အကုသိုလ်တရားများတည်း၊ (လ) ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ်၊ ဆောက်တည်အပ်ကြလျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာသာ ဖြစ်ကြသည်ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါမှ ပယ်စွန့်ကြရာ၏” ဟု ဆိုခဲ့သောစကားသည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ ဆိုသောစကားဖြစ်သည်။</p> <p>ကုသိုလ်ဆိုင်ရာ ၄-ဝါကျကိုလည်း အကုသိုလ်နည်းတူ အပြန်အားဖြင့် အရှင်နန္ဒက ဟော၍ သာဠတို့ဖြေကြသည်။ မလိုချင်ခြင်း အလောဘ၊ ဤသဘောကို အနဘိဇ္ဈာ၊ အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ ဤသဘောကို အဗျာပါဒ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ၊ ဤသဘောကို ဝိဇ္ဇာ ဟု အသီးသီးစွဲမှတ်။</p> <p>သာဠတို့၊ အရိယာတပည့်သည် ဤသို့ မက်မောမှု အဘိဇ္ဈာ၊ ပျက်စီးစေလိုမှု ဗျာပါဒ၊ တွေဝေမှု မောဟမရှိဘဲ ဆင်ခြင်မှုနှင့် သတိပြည့်စုံကာ မေတ္တာပါသော၊ ကရုဏာ၊ မုဒိတာ၊ ဥပေက္ခာပါသော စိတ်ဖြင့် အရပ်မျက်နှာတခု အစထား၍ ၁၀-မျက်နှာလုံးတို့၌ သတ္တဝါအားလုံးကို မိမိနှင့် တန်းတူထားကာ သတ္တဝါအားလုံး ပါဝင်သော သတ္တလောကကို... ပြန့်ပြောမြင့်မြတ်၍ အတိုင်းအရှည်မရှိသော ရန်ကင်း၊ ကြောင့်ကြကင်းကာ ဥပေက္ခာပါသော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-452 <hr> ထိုအရိယာတပည့်သည် “ဤခန္ဓာ ၅-ပါး ဒုက္ခတရားသည် ရှိ၏၊ ယုတ်ညံ့သော သမုဒယတရားသည် ရှိ၏၊ မြတ်သော မဂ်တရားသည် ရှိ၏၊ (ဝိပဿနာ သညာဟု ဆိုအပ်သော) ဤသညာထက် လွန်မြတ်သော ထွက်မြောက်ရာ နိဗ္ဗာန်တရားသည် ရှိ၏” ဟု သိသည်။ ဤသို့ သိသူ၏ စိတ်သည် ကာမာသဝ၊ ဘဝါသဝ၊ အဝိဇ္ဇာသဝမှ လွတ်မြောက်၏။ လွတ်မြောက်ပြီးလတ်သော် “လွတ်မြောက်ပြီ” ဟု အသိဉာဏ်ဖြစ်ပေါ်၏။ “ပဋိသန္ဓေနေမှု ကုန်ပြီ၊ အကျင့်မြတ် ကျင့်သုံးပြီးပြီ၊ မဂ်ကိစ္စ ပြုပြီးပြီ၊ ဤမဂ်ကိစ္စအလို့ငှာ ပြုဖွယ်တပါး မရှိတော့ပြီ” ဟု သိသည်။</p> <p>ထိုသူသည် “ရှေးက ငါ့မှာ လောဘဖြစ်ဖူး၏၊ ထိုလောဘကား အကုသိုလ်သာတည်း၊ ထိုလောဘ အကုသိုလ်သည် ယခု ငါ၌ မရှိပြီ၊ မရှိခြင်းသည် ကောင်း၏။ (ဒေါသ၊ မောဟကိုလည်း နည်းတူ ဆင်ခြင်)” ဟု ဤသို့သိ၏။ ထိုသူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ တဏှာမရှိဘဲ ငြိမ်းချမ်းစွာ ချမ်းသာကို ခံစားလျက် အတ္တဘောမြတ်ဖြင့် နေရလေသည်။</p> <p>အရှင်နန္ဒက ဤသုတ်ဟောကြောင်းမှာ သာဠတို့အိမ်မှာ နံနက်ပိုင်းကပင် ဤပြဿနာ ဖြစ်ကြသည်။ ဖြေဆိုဖို့ အခွင့်မရသဖြင့် ထိုပြဿနာ နာယူမည်ကြံကာ အလုပ်သမားများ ခြံရံလျက် နံနက်စာစားပြီး အရှင်နန္ဒကထံ လာကြသည်၊ ရွာမှာဖြစ်တဲ့ ပြဿနာ နာရန်လာကြလိမ့်မည်ဟု သာဠတို့စိတ်ကို သိ၍ ဤသုတ်ကို ဟောသည်။</p> <h3>၇-ကထာဝတ္ထုသုတ်</h3> <p>စကားဖြစ်ကြောင်း ၃-မျိုး မှာ -</p> <p>“လွန်လေပြီးကာလက ဤသို့ ဖြစ်ဖူးပြီ” ဟု အတိတ်ကာလ ကို အကြောင်းပြု၍ မူလည်း စကားပြောဆိုရာ၏။</p> <p>“လာလတ္တံ့ ကာလ၌ ဤသို့ ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု အနာဂတ်ကာလ ကို အကြောင်းပြု၍ မူလည်း စကားပြောဆိုရာ၏။</p> <p>“ယခုဖြစ်ဆဲ ကာလ၌ ဤသို့ ဖြစ်နေ၏” ဟု ပစ္စုပ္ပန်ကာလ ကို အကြောင်းပြု၍ မူလည်း စကားပြောဆိုရာ၏။</p> <p>စကားနှီးနှောမိခြင်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို “ဆွေးနွေးသင့်သူ၊ မဆွေးနွေးသင့်သူ” ဟု သိအပ်၏။</p> <p>မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ပြဿနာကို မေးအပ်သော် တိုက်ရိုက် ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တိုက်ရိုက်မဖြေသူ၊ ဝေဖန်၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို ဝေဖန်၍ မဖြေသူ၊ တဖန် ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တဖန် ပြန်မမေးဘဲ ဖြေဆိုသူ၊ မဖြေဘဲ ထားရမည့် ပြဿနာကို မဖြေဘဲ မထားသူတည်း။</p> <p>ဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ပြဿနာမေးအပ်သော် တိုက်ရိုက် ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တိုက်ရိုက်ဖြေသူ၊ ဝေဖန်၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို ဝေဖန်၍ ဖြေသူ၊ တဖန် ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို တဖန် ပြန်၍ ဖြေသူ၊ မဖြေဘဲ ထားရမည့် ပြဿနာကို မဖြေဘဲ ထားသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-453 <hr> မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - အကြောင်းဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌ မတည်သူ၊ ကြံဆအပ်သော အရာ၌ မတည်သူ၊ သိရမည့် ဝါဒ၌ မတည်သူ၊ ဖြေရမည့် ကျင့်ဝတ်၌ မတည်သူတည်း။ ဆွေးနွေးသင့်သူ ကား ဤ ၄-နေရာ၌ တည်သူတည်း။</p> <p>မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - စကားတခုဖြင့် စကားတခုကို ဖုံးကွယ်သူ၊ အပြင်စကားကို ဆောင်၍ ပယ်သူ၊ စိတ်ဆိုး အမျက်ထွက်၍ မနှစ်သက်ခြင်းကိုလည်း ထင်စွာပြုသူတည်း။ ဆွေးနွေးသင့်သူ ကား အပြန်အားဖြင့် ဖြစ်သူတည်း။</p> <p>မဆွေးနွေးသင့်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ပါဠိ ပါဌ်သား လွှတ်၍ လွှမ်းမိုးသူ၊ အကြောင်းပြ၍ ဖိနှိပ်သူ၊ မေးသူစိတ်၌ သံသယရှိလာအောင် ပြင်းစွာရယ်သူ၊ အနည်းငယ် ချွတ်ယွင်းသည်ကို အမှားဖမ်းသူတည်း။ ဆွေးနွေးသင့်သူ ကား အပြန်အားဖြင့် ဖြစ်သူတည်း။</p> <p>စကားနှီးနှောမိခြင်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို “မှီရာအကြောင်းရှိသူ၊ မရှိသူ” ဟု သိအပ်၏။ နားမထောင်သူသည် မှီရာအကြောင်း မရှိသူ ဖြစ်၍ နားထောင်သူသည် မှီရာအကြောင်း ရှိသူ ဖြစ်သည်။ ထိုသူသည် မှီရာအကြောင်းရှိသူ ဖြစ်လျှင် အရိယာမဂ်တရားတခုကို ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိ၏။</p> <p>ဒုက္ခသစ္စာ တရားတခုကို ပိုင်းခြားသိ၏။ အကုသိုလ်တရား တခုကို ပယ်စွန့်၏။ နိဗ္ဗာန်တရားတခုကို မျက်မှောက်ပြု၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရိယာမဂ်ကို သိ၍ ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြားသိလျက် အကုသိုလ်ကို ပယ်စွန့်ကာ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုပြီး ကိလေသာမှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သည်။</p> <p>တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမှုကြောင့် စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်သည် ရှိ၏။ နှီးနှောမိခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော စကားသည် ထိုအရဟတ္တဖိုလ်ဟူသော အကျိုးရှိ၏။ ပြောဆိုတိုင်ပင်ခြင်းသည် ထိုအကျိုးရှိ၏၊ နားထောင်ခြင်းဟူသော မှီရာအကြောင်းသည် ထိုအကျိုးရှိ၏၊ နားထောင်၍ မှတ်ခြင်းသည် ထိုအကျိုးရှိ၏ဟု မိန့်။</p> <p>ထို့နောင် ဂါထာအားဖြင့်လည်း အရိယာပညာရှင်များ၏ သဘောထားနှင့် စကားပြောပုံများ၊ ပုထုဇဉ်ပညာမဲ့သူများ၏ သဘောထားနှင့် စကားပြောပုံများကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>အတိတ်နှင့်စပ်၍ စကားပြောပုံ - အတိတ်က ကဿပဘုရားပွင့်ခဲ့၍ ကိကီမည်သော ကာသိကမင်းသည် အမြတ်ဆုံးအလုပ်အကျွေးဖြစ်ကာ နှစ် ၂-သောင်း သက်တော်ရှိသည် စသည်ဖြင့် ပြောခြင်းတည်း။ အနာဂတ်နှင့်စပ်၍လည်း နောင်မေတ္တယျဘုရား ပွင့်မည်၊ သင်္ခမင်းကား အလုပ်အကျွေး၊ နှစ် ၈-သောင်းရှည်မည် စသည်ဖြင့်ပြောခြင်းများတည်း။ ပစ္စုပ္ပန် ထင်ရှားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-454 <hr> တိုက်ရိုက်ဖြေရမည့်ပြဿနာ - “စက္ခုသည် အနိစ္စဟုတ်ရဲ့လား” ဟု မေးလျှင် “အင်း ဟုတ်သည်” ဟု ဖြေခြင်းမျိုးတည်း။ “အနိစ္စဟူသည် စက္ခုလော” ဟု မေးလျှင် “စက္ခုသာ မဟုတ်၊ သောတစသည်တို့လည်း အနိစ္စပင်” ဟု ဖြေခြင်းမျိုးကား ဝေဖန်၍ ဖြေရမည့် ပြဿနာကို ဝေဖန်၍ဖြေခြင်း မည်သည်။</p> <p>တဖန်ပြန်မေး၍ ဖြေရမည့်ပြဿနာ - “စက္ခုလိုပင် သောတလည်း တူသလော” ဟု မေးလျှင် “ဘယ်သဘောအားဖြင့်မေးသနည်း” ဟု တဖန်ပြန်မေး၍ “မြင်မှုသဘောအားဖြင့်မေးလျှင် မဟုတ်ဟုဖြေ၊ အနိစ္စသဘောအားဖြင့် မေးသည်ဆိုလျှင် အင်း ဟုတ်သည်” ဟု ဖြေခြင်းမျိုးတည်း။</p> <p>မဖြေဘဲထားရမည့်ပြဿနာ - “အသက်လိပ်ပြာသည် ကိုယ်လော” ဟု မေးလျှင် “ဤသဘောသွားမျိုးကို ဘုရားမဟော” ဟု ဆိုကာ မဖြေဘဲထားရမည်။ သဿတဝါဒရှင်သည် ဥစ္ဆေဒဝါဒရှင်ကို အကြောင်းပြ၍ နှိမ်အပ်သည်ရှိသော် “ဘယ်ဥစ္ဆေဒကို ငါဆိုလို့လဲ”၊ မိမိ၏ သဿတဝါဒရှင်ဖြစ်ပုံ၊ ဥစ္ဆေဒဝါဒရှင် မဟုတ်ပုံကို ပြောပြသည်၊ ဤကား အကြောင်းဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌ မတည်ခြင်း တည်း။ သဿတဝါဒီက ပြောင်းပုံ၊ ပုဂ္ဂလဝါဒီနှင့် သုညတဝါဒီတို့ ပြောင်းပုံအတူပင်။ အကြိမ်တရာနှိမ်ပေမယ့် ဝါဒမပြောင်းသူကား တည်သူမည်သည်။</p> <p>ကြံဆအပ်သောအရာ၌ မတည်သူ - အမေးအဖြေများ၌ ရအပ်သည်၊ မောင်ဖြူက ပုစ္ဆာမေးမည်ဟု လည်ချောင်းရှင်းလိုက်သည်၊ မောင်နီက “ဤပုစ္ဆာသင်မေးမည်မဟုတ်လော” ဟု ဆိုလတ်သော် သိပြီးမှန်းရိပ်မိ၍ “သင်ပြောသော ပုစ္ဆာမဟုတ်၊ တခြား ပုစ္ဆာပါ” ဟု မောင်ဖြူပြောခြင်းမျိုးတည်း။ အမှန်ဝန်ခံသူကား တည်သူဖြစ်သည်။</p> <p>သိရမည့်ဝါဒ၌ မတည်သူ - ပုစ္ဆာမေးသောမောင်ဖြူကို မောင်နီက “သင့်အမေးပုစ္ဆာကား ချစ်စရာ၊ ဘယ်အချိန်က ဘယ်သူ့ထံမှာ သင်လာခဲ့သနည်း” ဆိုလျှင် မေးရိုးမေးစဉ် မေးပါလျက် မောင်နီစကားဖြင့် မောင်ဖြူသံသယဖြစ်သည်၊ “မေးရိုးမေးစဉ် မဟုတ် မေးမိသလော” ဟု ယုံမှားသော မောင်ဖြူလိုသူမျိုးတည်း။ တည်သူကား ဝန်ခံ၍ ယုံမှားမဖြစ်ပေ။</p> <p>ဖြေရမည့်ကျင့်ဝတ်၌ မတည်သူ - စေတီယင်ပြင်၊ ဆွမ်းခံလမ်း၊ ရွာတွင်းဆွမ်းခံချိန်၊ ဆွမ်းစားကျောင်းထိုင်နေချိန်၊ ယာဂုဆွမ်းယူ၍ ထိုင်နေချိန်၊ စားပြီး ထိုင်နေချိန်၊ နေ့နေရာကျောင်းသွားချိန်များ၌ ပုစ္ဆာမမေးသင့်။ မေးလျှင်လည်း ဖြေဖို့မလို။ နေ့နေရာကျောင်း၌ ထိုင်နေချိန်မှာသာ အခွင့်တောင်း၍ မေးမှုဖြေရမည်။ ခွင့်မတောင်းလျှင် မဖြေအပ်၊ ဤ၌ ဝတ္တရားမသိသူဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-455 <hr> အပြင်စကားကိုဆောင်၍ပယ်သူ - “သင် ဤမည်ဤမည်သော အာပတ်သို့ ရောက်သလော”၊ “နဂါးကျွန်းရောက်ခဲ့ပါသည်ဘုရား”၊ “နဂါးကျွန်းရောက်ခြင်းဖြင့် အလိုမရှိကြ၊ အာပတ်သို့ ရောက်သလောဟုသာ ငါတို့မေးကြသည်”၊ “နဂါးကျွန်းသွား ငါးစားခဲ့ရပါသည်ဘုရား”၊ “ငါးစားခြင်းဖြင့် သင့်အမှုမရှိ၊ ကြားရသည့်အတိုင်း သင် အာပတ်သို့ရောက်သလော”၊ “မနူးမနပ်ငါးသည် တပည့်တော်အား မချမ်းသာခြင်းကို ပြုပါသည်ဘုရား” စသည်ဖြင့် မထေရ်ကြီးအမေးကို တမျိုးပြောသော ရဟန်းငယ်ကဲ့သို့တည်း။</p> <h3>၈-အညတိတ္ထိယသုတ်</h3> <p>လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ တရား ၃-မျိုးတို့၏ ထူးခြားမှု၊ ပယောဂ လွန်ကဲမှု၊ ကွဲပြားခြားနားမှုကား အဘယ်နည်းဟု သာသနာတော်မှတပါးသော အယူရှိသော ပရိဗိုဇ်များကမေးလျှင် ထိုပရိဗိုဇ်များအား သင်တို့ဘယ်သို့ဖြေမည်နည်းဟု မိန့်ရာ၊ သံဃာများက “တပည့်တော်တို့အတွက် တရားတော်များသည် မြတ်စွာဘုရားလျှင် အကြောင်းရင်း ရှိပါကုန်၏၊ ရှေ့ဆောင်ပုဂ္ဂိုလ် အဖြေကို သက်ဝင်ရာရှိပါကုန်၏” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားတောင်းပန်ရကား ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ရာဂ သည် အပြစ်နည်း၏၊ ဖြည်းဖြည်းကင်းပျောက်၏။<br> ဒေါသ သည် အပြစ်ကြီး၏၊ မြန်မြန်ကင်းပျောက်၏။<br> မောဟ သည် အပြစ်ကြီး၏၊ ဖြည်းဖြည်း ကင်းပျောက်၏ ဟု ဖြေရာ၏။</p> <p>မဖြစ်သေးသော ရာဂ ဖြစ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးရာဂတိုးပွားရန် အကြောင်းအထောက်အပံ့ကိုမေးလျှင် တင့်တယ်သောအာရုံ သုဘနိမိတ် ဟု ဖြေရာ၏။ သုဘနိမိတ်ကို အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား အထက် ရာဂ ၂-မျိုး (အသစ်ဖြစ်၊ ဖြစ်ပြီးတိုး) ဖြစ်သည်။ ဒေါသ အကြောင်းကား ဒေါသဖြစ်ကြောင်း အာရုံ ပဋိဃနိမိတ် ဟု ဖြေရာ၏။ ပဋိဃနိမိတ်ကို အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား ဒေါသ ၂-မျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>မဖြစ်သေးသော မောဟ ဖြစ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးမောဟကို တိုးပွားရန် အကြောင်းကို မေးလျှင် အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း အယောနိသော မနသိကာရ ဟု ဖြေရာ၏။ (အာရုံဟူသမျှကို) အကြောင်းမသင့် နှလုံးသွင်းသူအား မောဟ ၂-မျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>မဖြစ်သေးသော ရာဂ ဖြစ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးရာဂပျောက်ကင်းရန် အကြောင်းကို မေးလျှင် မတင့်တယ်သောအာရုံ အသုဘနိမိတ် ဟုဖြေ။ ယင်းနိမိတ်ကို အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းသူအား ရာဂ ၂-မျိုးကင်းသည်။ ဒေါသ ကင်းရန် အကြောင်းကား စိတ်၏ ဗျာပါဒမှ လွတ်မြောက်ကြောင်း မေတ္တာ၊ ယင်းမေတ္တာကို အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းသူအား ဒေါသ ၂-မျိုးကင်းသည်။ မောဟ ကင်းရန် အကြောင်းကား အကြောင်းသင့် နှလုံးသွင်းခြင်း ယောနိသောမနသိကာရ (အာရုံဟူသမျှကို) အကြောင်းသင့်နှလုံးသွင်းသူအား မောဟ ၂-မျိုးကင်းသည်၊ ဤသို့ဖြေပုံမိန့်ကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-456 <hr> “မြတ်စွာဘုရားလျှင် အကြောင်းရင်းရှိပါကုန်၏” - တပည့်တော်တို့အား ဤတရားများကို ရှေးက ကဿပဘုရားဖြစ်စေအပ်ခဲ့ပါပြီ။ ထိုဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံလတ်သော် သောဘုရား ၂-ဆူအကြား ကာလပတ်လုံး မည်သည့်ရဟန်းပုဏ္ဏားမျှ ဤတရားများကို ဖြစ်စေနိုင်စွမ်းမရှိကြပါ။ မြတ်စွာဘုရားကိုမှီ၍သာ ဤတရားများကို တပည့်တော်များ သိကြရပါတော့မည်ဟု ဆိုလိုသည်။</p> <p>ရှေ့ဆောင်ပုဂ္ဂိုလ် - သဘောအားလျော်စွာ နာမည်သီးခြားစီကိုယူ၍ ဘုရားရှင် တရားများကို ပြတော်မူတတ်သည်။ ဘုံ ၄-ပါး၌ဖြစ်သော တရားများ၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်အား ထင်လာကုန်ရကား မြတ်စွာဘုရားလျှင် သက်ဝင်ရာရှိကြသည်။ တနည်း– ဗောဓိမဏ္ဍိုင်ဝယ် နေထိုင်တော်မူသော ဘုရားထံ ထိုးထွင်းသိသောအားဖြင့် ရောက်လာပြီး “တပည့်တော် ဘာနာမည်ပါလဲ” ဟု လျှောက်ရာ ထိတွေ့မှု သဘောအားဖြင့် ဖဿ မည်သည် စသည်ဖြင့် တရားအားလုံးတို့၏ အမည်သီးခြားစီကို သဘောအားလျော်စွာ အမည်မှည့်ပေးတော်မူသည်။</p> <p>ရာဂသည် အပြစ်နည်း၏ - လောကပြစ်၊ သံသရာပြစ် ၂-ပါးလုံးတို့ဖြင့် အပြစ်နည်းသည်။ မိဘ၊ အစ်ကို၊ အစ်မ စသည်များက သား၊ ညီတို့ကို လက်ထပ်ပေးခြင်းသည် လောကပြစ်နည်း၍ မိမိ မယားဖြင့် တင်းတိမ်ခြင်း အကြောင်းမျိုးသည်လည်း အပါယ်မကျနိုင်ရကား သံသရာပြစ်နည်းသည်။</p> <p>ရာဂ၏ ဖြေးဖြေးကင်းပျောက်ပုံ - ဆီချေးပေသော အဝတ်ကဲ့သို့ ၂-ဘဝ၊ ၃-ဘဝ ရောက်ပါလျက် အစွဲမပျောက်နိုင်။ မရီးနှင့် မတ် ဖောက်ပြန်နေရာ မရီးသည် မတ်ကို လင်ထက်ပိုချစ်သဖြင့် “နောက်တနေ့ အရှက်မကွဲအောင် လင်(အစ်ကို)ကို သတ်ဖို့” မတ်(ညီ)အား တိုက်တွန်းသည်။</p> <p>ပထမအကြိမ် တိုက်တွန်းမှုကို ညီလက်မခံသော်လည်း ဒုတိယခိုင်းရာမှာ စဉ်းစားလာပြီး တတိယအခိုင်းမှာ “ဘယ်လိုအခွင့်သာမလဲ” ဟု မတ်က မေးရာ၊ မရီးက ရေဆိပ်တခုမှာ ပဲကုပ်ကိုင်စောင့်နေစေသည်။ တောတွင်းမှ အလုပ်လုပ်ပြီး ပြန်လာသော လင်ကို မယားသည် မြတ်နိုးယောင်ဆောင်၍ “ခေါင်းဖြီးရအောင် လာပါဦးမောင်” ဟု ခေါ်ပြီး ပြီးစဉ် “မောင့်ခေါင်း ညစ်ပတ်နေသေးသည်၊ ဤဆိပ်သွား ခေါင်းလျှော်ပြီးမှ လာပါ” ဟု လွှတ်လိုက်သည်။</p> <p>အစ်ကိုသည် မယားခိုင်းသော ဆိပ်သွားပြီး ခေါင်းကို ရေ၌ နှစ်၍ အဆေး၊ ညီသည် သစ်ပင်ကွယ်မှ ထွက်လာပြီး ကျောရိုးခုတ်သတ်ကာ အိမ်ပြန်သွားသည်။ ဖောက်ပြန်သော မယား၌ အချစ်မပြယ်သော လင်သည် သေပြီး ထိုအိမ်၌ပင် မြွေဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-457 <hr> မြွေသည် ထိုမိန်းမရပ်စဉ် ထိုင်စဉ် ကိုယ်ပေါ်သွားကျရာ “ဤမြွေကား သေသော လင်ကြီးဖြစ်သည်” ဟု သိ၍ သတ်လိုက်ပြန်သည်။ အချစ်မကုန်သေးသဖြင့် ထိုမြွေသည် သေပြီး ထိုအိမ်၌ပင် ခွေးဖြစ်ပြန်သည်၊ သူမနောက် ထိုခွေးသည် တကောက်ကောက်လိုက်ရာ တောသွားသော မိန်းမကို “ခွေးမုဆိုးထွက်ပြီ၊ ဘယ်နေရာသွားမှာလဲ” ဟု မြင်သူများ ပြောင်ကြသဖြင့် ရှက်ကာ ခွေးကို သတ်လိုက်ပြန်သည်။</p> <p>ခွေးဘဝမှ သေ ထိုအိမ်မှာပင် နွားဖြစ်ပြန်သည်၊ အလားတူ သူမနောက် တကောက်ကောက်လိုက်ရာ “နွားကျောင်းသား ထွက်ပြီ၊ ဘယ်သွား နွားကျောင်းမှာလဲ” မြင်သူများက သူမကိုပြောင်ပြန်၍ ရှက်ကာ နွားကို သတ်ပြန်သည်။</p> <p>နွားဘဝမှ သေ အချစ်မပြယ်သေး၍ ၄-ကြိမ်မြောက်၌ကား သူမဝမ်း၌ သန္ဓေယူဖွားသည်၊ ဘဝပြောင်း အောက်မေ့နိုင်သူဖြစ်ရကား ၄-ဘဝလုံး သူမ၏ အသတ်ခံရပုံကို မြင်၍ မိမိကိုယ်ကို သူမ(မိခင်)၏ လက်ဖြင့်သော်မျှ အထိမခံ၊ ထိလျှင် ငိုကြွေးသည်၊ အဖွားက ကျွေးမွေးရ၏။</p> <p>ကြီးလာသော မြေးကို အဖွားက မိခင်အထိမခံသောအကြောင်းကို မေးရာ မြေးက ၄-ဘဝဖြစ်စဉ်ကို တင်ပြလိုက်သည်။ အဖွားသည် မြေးကို ဖက်ငိုပြီး “ဤနေရာမှာ ငါတို့မနေသင့်” ဟု ဆိုလျက် မြေးကိုခေါ်ကာ ကျောင်းတကျောင်းသွား ရှင်ရဟန်းပြုကြ၊ မြေးအဖွားနှစ်ဦးလုံး ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဒေါသသည် အပြစ်ကြီး - လောက၊ သံသရာ ၂-မျိုးလုံး အပြစ်ကြီးသည်။ ဒေါသကြောင့် မိဘစသည် သတ်မိ၍ လောကပြစ်ကြီး၊ အဝီစိငရဲကျနိုင်၍ သံသရာပြစ်လည်း ကြီးသည်။ မိဘစသည် ပြစ်မှားမိသူများကို ကန်တော့၊ ၎င်းတို့က ကျေအေးသည်နှင့် တပြိုင်နက် ပြစ်မှုကင်းရကား မြန်မြန်ကင်းပျောက်သည်။</p> <p>မောဟအပြစ်ကြီး ဖြေးဖြေးပျောက် - မောဟကြောင့် မိဘ၊ စေတီ၊ ဗောဓိ၊ ရဟန်းတော်များ ပြစ်မှား၊ ရောက်ရာတိုင်းမှာ ကဲ့ရဲ့ခံရ၊ လောကပြစ်ကြီး၍ အာနန္တရိယကံကြောင့် ကပ်လုံးငရဲခံရ၊ သံသရာပြစ်လည်း ကြီးသည်။ ဝံရေ (အောင်းရေ) ကား အကြိမ်တရာလျှော်သော်လည်း မဖြူနိုင်၊ ဖြေးဖြေးမှ ကင်းပျောက်သည်။</p> <h3>၉-အကုသလသုတ်</h3> <p>အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်း ၃-မျိုးမှာ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ တို့တည်း။ တပ်မက်မှု လောဘသည် အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းတည်း၊ တပ်မက်သူ၏ ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် အားထုတ်မှုသည် အကုသိုလ်တည်း။ တပ်မက်သူသည် လောဘနှိပ်စက်အပ်၊ သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ နှောင်-<br> <br>စာမျက်နှာ-458 <hr> ဖွဲ့ခြင်း၊ ဆုံးရှုံးစေခြင်း၊ ကဲ့ရဲ့ခြင်း၊ နှင်ထုတ်ခြင်းများဖြင့် (ထင်ရှားမရှိသော ဝတ္ထုဖြင့် အပြစ်ဆိုကာ) သူတပါးအား ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေခြင်းသည်လည်း အကုသိုလ်တည်း။ ဤသို့လျှင် လောဘကြောင့်ဖြစ်၊ လောဘလျှင် အကြောင်းရင်းရှိ၊ ဖြစ်ကြောင်းရှိ၊ အထောက်အပံ့ ရှိကုန်သော အကုသိုလ်တရားယုတ် များစွာတို့သည် ထိုသူအား ဖြစ်ကုန်သည်။</p> <p>အမျက်ထွက်မှု ဒေါသ၊ တွေဝေမှု မောဟ တို့၌ အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်ပုံ လောဘနှင့် အတူပင်တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိ ပုဂ္ဂိုလ်ကို အချိန်မဟုတ် ပြောဆိုတတ်သူ၊ အမှားစကား ပြောဆိုတတ်သူ၊ အကျိုးမဲ့ စကား ပြောဆိုတတ်သူ၊ တရားမဲ့ ပြောဆိုတတ်သူ၊ ဝိနည်းစည်းကမ်းမဲ့ ပြောဆိုတတ်သူဟု ခေါ်ဆိုအပ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်နည်းဟူမူ-</p> <p>ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်များဖြင့် သူတပါးအား ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်၏။ အမှန်စကား ငြင်းပယ်၏၊ ဝန်မခံ၊ အမှားဖြင့် ဆိုအပ်သော် “ဤစကားသည် ဤအကြောင်းကြောင့် မမှန်-မဟုတ်” ဟု ထိုစကားကို ဖြေရှင်းရန် လုံ့လမပြုသောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့ နှိပ်စက်အပ်၊ သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ ယခုဘဝ၌ပင် ပင်ပန်းဆင်းရဲစွာနေရ၍ သေပြီးနောက်မှာလည်း လားရာဘဝဆိုးကို ပုံသေမျှော်လင့်အပ်သည်။ ဒေါသ၊ မောဟကြောင့် ပစ္စုပ္ပန်သံသရာ ဆင်းရဲရပုံ အတူဟောတော်မူပြီး၊ မာလောနွယ် ၃-ခု တို့ ဖျက်ဆီးရစ်ပတ် မြှေးယှက်အပ်သော အင်ကြင်းပင်၊ မျောက်ငိုပင်၊ ကြို့ပင်များသည် မကြီးပွားဘဲ ပျက်စီးရသကဲ့သို့ ပျက်စီးရသည်ဟု ဥပမာပြတော်မူသည်။</p> <p>ကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်း ၃-မျိုးမှာ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟ တို့တည်း။ မတပ်မက်ခြင်း အလောဘသည် ကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းတည်း၊ မတပ်မက်သူ၏ ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် အားထုတ်မှုသည် ကုသိုလ်တည်း။ မတပ်မက်သူသည် လောဘ မနှိပ်စက်အပ်၊ မသိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်များဖြင့် (ထင်ရှားမရှိသော ဝတ္ထုဖြင့် အပြစ်ဆိုကာ) သူတပါးအား ဆင်းရဲကို မဖြစ်စေခြင်းသည်လည်း ကုသိုလ်တည်း။ ဤသို့လျှင် အလောဘကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော ကုသိုလ်တရား များစွာတို့သည် ထိုသူအား ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ တို့၏ ကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်ပုံ အလောဘနှင့် အတူပင်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-459 <hr> ဤသဘောရှိသူပုဂ္ဂိုလ်ကို အချိန်သင့်၌ ပြောဆိုတတ်သူ၊ အမှန်ကို ပြောဆိုတတ်သူ၊ အကျိုးရှိရှိပြောဆိုတတ်သူ၊ တရားကိုပြောဆိုတတ်သူ၊ ဝိနည်းကိုပြောဆိုတတ်သူဟု ခေါ်ဆိုအပ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်နည်းဟူမူ-</p> <p>ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် “ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏” ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်များဖြင့် သူတပါးအား ဆင်းရဲကိုမဖြစ်စေ၊ စကားမှန်ကို ဝန်ခံ မပယ်ရှား၊ အမှားဖြင့် ဆိုအပ်သော် “သူ့စကားသည် သူ့အကြောင်းကြောင့် မမှန်မဟုတ်” ဟု ထိုစကားကို ဖြေရှင်းရန် လုံ့လပြုသောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘကြောင့်၊ ဒေါသကြောင့်၊ မောဟကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို အကြွင်းမဲ့ပယ်ပြီးရကား ယခုဘဝ၌ပင် ချမ်းသာစွာနေရ၊ ယခုဘဝ၌ပင် ငြိမ်းအေး၏။</p> <p>၃-ခုသော မာလောနွယ်တို့သည် အင်ကြင်းပင်၊ မျောက်ငိုပင်၊ ကြို့ပင်ကို ဖျက်ဆီးရစ်ပတ် မြှေးယှက်အပ်စဉ် လူတယောက်သည် ပေါက်တူးနှင့် ခြင်းတောင်းကို ယူလာပြီး ထိုမာလောနွယ်ကို အရင်းမှ ဖြတ်တောက်တူးဖြိုကာ အယုတ်သဖြင့် ပန်းရင်းရိုးမှ အမြစ်ငယ်များပါမကျန် နုတ်ပစ်သည်။ ထိုလူသည် ထိုမာလောနွယ်ကို နုပ်နုပ်စဉ်းဖြတ် ခွဲစိတ်ပြီး လေပူ၊ နေပူ၌ ခြောက်သွေ့စေ၊ မီးရှို့၊ ပြာချပြီး လေပြင်း၌မူလည်း လွှင့်၊ ရေစီးသန်သော မြစ်၌မူလည်း မျှောလိုက်သော် ထိုမာလောနွယ်သည် အကြွင်းမဲ့ပယ်ပြီး ဖြစ်သကဲ့သို့ လောဘစသောတရားများပယ်ပြီးဖြစ်သည်ဟု ဥပမာပြတော်မူသည်။</p> <p>မာလောနွယ်တန်ခိုး - အပင်မှမျိုးစေ့များ အင်ကြင်းပင်ကြီးများ အောက်ရောက်၊ မိုးရေစို၍ အပင်ပေါက်လာ၊ ဆိုင်ရာသစ်ပင်ကို ကပ်နွယ်တက်ချိန်မှစ၍ သစ်ပင်စောင့်နတ်များပင် မနေနိုင်တော့ပေ။ အကိုင်းအခက်များအားလုံးကို ခြုံငုံရစ်ပတ် ထူထဲနေရကား မိုးရွာလေတိုက်လိုက်လျှင် ၎င်းသစ်ပင် လဲကျပျက်စီး အဆုတ်မျှသာ ကျန်တော့သည်။</p> <p>ဥပမာနှီးနှောချက် - အင်ကြင်းပင်စသည်များနှင့် ဤသတ္တဝါ၊ မာလောနွယ် ၃-ပင်နှင့် အကုသလမူ ၃-ပါး၊ မာလောနွယ်ရစ်ပတ်ခြင်းနှင့် လောဘစသည်များ နှိပ်စက်ချိန်၊ အကိုင်းငယ်များ ပျက်စီးချိန်နှင့် ဒွါရရောက်လာသော ကိလေသာများကြောင့် အာပတ်ငယ်များသင့်၊ အကိုင်းကြီးများပျက်စီးခြင်းနှင့် အာပတ်ကြီးများ ရောက်ခြင်း၊ အမြစ်ရေစို၍ သစ်ပင်ကြီးလဲခြင်းနှင့် ပါရာဇိက ၄-ပါးရောက်၍ အပါယ်ကျခြင်း တူသည်။</p> <p>သုက္ကပက္ခ (အကောင်းဘက်) ၌ကား - အင်ကြင်းပင် စသည်နှင့်တူသော ဤသတ္တဝါကို မာလောနွယ်ဟူသော အကုသိုလ်လောဘစသည်များ ကြီးပွားခွင့်မရအောင်လာသော...<br> <br>စာမျက်နှာ-460 <hr> ယောက်ျားကား ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တည်း။ ပေါက်တူးနှင့်ပညာ၊ ခြင်းတောင်းနှင့်သဒ္ဓါ တူသည်။ ပေါက်တူးဖြင့် အမြစ်ဖြတ်သလို ဝိပဿနာပညာနှင့် လောဘစသည်ကို ဖြတ်သည်။ နုပ်နုပ်စဉ်းခြင်းနှင့် ခန္ဓာဆိုင်ရာအမှန်မြင်ခြင်း၊ မာလောနွယ် ဖောက်ခွဲခံရခြင်းနှင့် ကိလေသာများကို မဂ်ဉာဏ်ဖြင့်ဖောက်ခွဲခြင်း၊ ပြာဖြစ်ခြင်းနှင့် ရှိနေသေးသော ခန္ဓာငါးပါး လေနောက်ပါ၍ ပြာပျောက်သွားခြင်းနှင့် ဘဝသစ်မှာ ပဋိသန္ဓေမယူတော့ခြင်း တူသည်။</p> <h3>၁၀-ဥပေါသထသုတ်</h3> <p>ဥပုသ်နေ့တချိန် ဝိသာခါ၏ ပြာသာဒ်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေသော ဘုရားရှင်ထံ ဝိသာခါ ရောက်လာရှိခိုးသည်။ “နေမွန်းတည့်ချိန်ကြီး သင်ဘယ်က လာခဲ့သနည်း”။ “ယနေ့ဥပုသ်နေ့ပါ၊ တပည့်တော် ဥပုသ်ကျင့်သုံးပါသည်”။ ဘုရားရှင်အမေးကို ဝိသာခါ လျှောက်ရာ၊ ဘုရားရှင်သည် ဂေါပါလဥပုသ် (နွားကျောင်းသားဥပုသ်)၊ နိဂဏ္ဌဥပုသ် (တက္ကတွန်းဥပုသ်)၊ အရိယာဥပုသ် ဟူသော ဥပုသ် ၃-မျိုးကို အကျိုးနှင့်တကွ အကျယ် မိန့်ကြားတော်မူသည်။</p> <p>နွားကျောင်းသားဥပုသ် (ဂေါပါလဥပုသ်) ဟူသည် - နွားကျောင်းသားသည် နွားရှင်များထံ ညနေချမ်းနွားများအပ်ပြီး “ယနေ့နွားများ ဤအရပ်မှာ ကျက်စားခဲ့ကြ၊ ဤအရပ်မှာ ရေသောက်ခဲ့ကြရသည်။ နက်ဖြန် ဤအရပ်မှာ ကျက်စား၍ ဤအရပ်မှာ ရေသောက်ကြရမည်” ဟု ဆင်ခြင်သကဲ့သို့၊ ဥပုသ်သည်အချို့သည်လည်း “ယနေ့ ငါ ဤခဲဖွယ်ကိုခဲ၍ ဤစားဖွယ်ကို စားခဲ့သည်။ နက်ဖြန် ဤခဲဖွယ်ကိုခဲ၍ ဤစားဖွယ်ကိုစားရမည်” ဟု ဆင်ခြင်သည်။ မက်မောခြင်းအဘိဇ္ဈာနှင့်တကွ ဖြစ်သောစိတ်ဖြင့် နေ့ကိုကုန်လွန်စေသော ထိုသူ၏ နွားကျောင်းသားဥပုသ်ကား ကြီးမြတ်သော အကျိုးအာနိသင်၊ အရောင်အလင်း ပျံ့နှံ့ခြင်းမရှိ။</p> <p>တက္ကတွန်းဥပုသ် (နိဂဏ္ဌဥပုသ်) ဟူသည် - တက္ကတွန်းရဟန်းများက တပည့်ကို “သင်သည် အရှေ့အရပ် ယူဇနာ ၁၀၀ အပြင်ဘက်ရှိ သတ္တဝါတို့၌ လက်နက်ကိုချထားလော (အနောက်-မြောက်-တောင် အတူ)” ဟု ဆောက်တည်စေကုန်၏။ ဤသို့လျှင် သတ္တဝါအချို့ကို သနားစောင့်ရှောက်ဖို့၊ တချို့ကို မသနားမစောင့်ရှောက်ဖို့ ဆောက်တည်စေကုန်သည်။ ထိုသူများက ဥပုသ်နေ့၌ တပည့်ကို “အဝတ်အားလုံး သင်ချွတ်ချပြီး ဘယ်နေရာ ဘယ်အချိန် ဘယ်သူ့အတွက်မှ ငါကြောင့်ကြမှုမဖြစ်၊ ငါ၏အတွင်းအပြင်မှာ ဘာပရိက္ခရာ၌သော်မျှလည်း ငါကြောင့်ကြမှုမရှိ” ဟု ဆိုရမည်ဟု ဆောက်တည်စေကုန်သည်။</p> <p>ဤသို့ပင် ဆောက်တည်စေသော်လည်း ထိုသူ၏ မိဘများက “ဤသူကား ငါတို့သား” ဟု သိကြသည်။ ထိုသူကလည်း “ဤသူတို့ကား ငါ့မိဘများ” ဟု သိသည်။ ထိုသူ၏...<br> <br>စာမျက်နှာ-461 <hr> သားမယား အလုပ်သမားများကလည်း အလားတူ အမှန်သိ၊ ထိုသူကလည်း အမှန်သိသည်၊ ဤသို့လျှင် အမှန်တရားကို ဆောက်တည်စေရာ အခါ၌ပင် အမှားဆိုခြင်းကို ဆောက်တည်စေသည် မည်ကုန်၏။ ထိုသူ၏ ဤသို့ဆောက်တည်ခြင်းကို အမှားဆိုခြင်းဟု ငါဆို၏။ ထိုညဉ့်လွန်သဖြင့် စည်းစိမ်များကို မပေးဘဲသာ ထိုသူသုံးဆောင်၏။ ထိုသူ၏ ဤသို့ သုံးဆောင်ခြင်းကို မပေးဘဲ ယူခြင်းဟု ငါဆို၏။ ဤသို့ ကျင့်သုံးအပ်သော တက္ကတွန်းဥပုသ်ကား ကြီးမြတ်သောအကျိုးအာနိသင် အရောင်အလင်း ပျံ့နှံ့ခြင်းမရှိ၊ (ဤ၌စကားကျန်သည်၊ အဓိပ္ပာယ်ကား ကောင်းကျိုးလုံးဝမရှိဟုသိ)။</p> <h3>အရိယာဥပုသ် ဟူသည် -</h3> <p>ဗြဟ္မဥပုသ် - အရိယာတပည့်သည် ညစ်ညူးသောစိတ်ကို အရဟံစသော ဘုရားဂုဏ်ကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် ဖြူစင်စေခြင်းတည်း၊ အောက်မေ့သူ၏စိတ်သည် ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်ခြင်းဖြစ်သည်။ စိတ်ညစ်ကြောင်း ကိလေသာများကင်းကုန်သည်၊ ညစ်နွမ်းသောဦးခေါင်းကို သျှိသျှားမှုန့်၊ မြေညက်၊ ရေ ထိုအားလျော်သော လုံ့လကို အစွဲပြုခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် ဖြူစင်စေသကဲ့သို့တည်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို ဗြဟ္မဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ ဘုရားနှင့်အတူ နေရသူ၊ ဘုရားကိုအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်သူ၊ စိတ်ညစ်ကြောင်းကိလေသာ ပျောက်သူဟု ဆိုအပ်သည်။ (၃-က)</p> <p>ဓမ္မဥပုသ် - အရိယာတပည့်သည် ညစ်ညူးသောစိတ်ကို သွာက္ခာတတာ စသောတရားဂုဏ်ကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် ဖြူစင်စေခြင်းတည်း၊ အောက်မေ့သူ၏စိတ်သည် ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ စိတ်ညစ်ကြောင်း ကိလေသာများကင်းကုန်သည်၊ ညစ်ညူးသောကိုယ်ကို ကျောက်မှုန့်နှင့် ချိပ်စပ်ပြုအပ်သော ကြေးနှုန်းဝတ္ထု၊ ရေချိုးကသယ်မှုန့်၊ ရေ ထိုအားလျော်သော လုံ့လကို အစွဲပြုခြင်းဟူသော လုံ့လပြုသဖြင့် စင်စေသကဲ့သို့တည်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို ဓမ္မဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ တရားတော်နှင့်အတူနေသူ၊ တရားအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင် ဝမ်းမြောက်သူ၊ စိတ်ညစ်ကြောင်း ကိလေသာကင်းသူဟု ဆိုအပ်သည်။ (၃-ခ)</p> <p>သံဃဥပုသ် - သုပ္ပဋိပ္ပန္နတာ စသော သံဃဂုဏ်ကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း၊ ညစ်နွမ်းသောအဝတ်ကို မီးဖြင့်ပေါင်းအပ်သော အငွေ့ဆပ်ပြာ၊ နွားချေး၊ ရေ ထိုအားလျော်သော လုံ့လကိုအစွဲပြုခြင်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို သံဃဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ သံဃာတော်နှင့်အတူနေသူ၊ သံဃာကိုအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင် ဝမ်းမြောက်သူဟုဆိုအပ်သည်။ (ဗုဒ္ဓဓမ္မကဲ့သို့ နောက်လည်းအတူပင်) (၃-ဂ)</p> <p>သီလဥပုသ် - မကျိုးမပေါက် မပြောက်မကျားမှုကြောင့် တဏှာကျွန်မှလွတ်ကာ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်၊ အမှားမသုံးသပ်အပ်၊ သမာဓိဖြစ်စေတတ်သော မိမိသီလများကို...<br> <br>စာမျက်နှာ-462 <hr> အဖန်တလဲလဲအောက်မေ့ခြင်း၊ ညစ်နွမ်းသောကြေးမုံကို ဆီ၊ ပြာ၊ သားမြီး၊ သင်ပန်းလျှော်ခွေ၊ ထိုအားလျော်သောလုံ့လကို အစွဲပြုခြင်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို သီလဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ သီလနှင့်အတူနေသူ၊ သီလကိုအာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်သူ ဆိုအပ်သည် (၃-ဃ)</p> <p>ဒေဝတာဥပုသ် - စာတုမဟာရာဇ်၊ တာဝတိံသာစသော နတ်နှင့်ဗြဟ္မာများသည် သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ သုတ၊ စာဂ၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံကြခြင်းကြောင့် ဤလူ့ဘုံမှစုတေ၍ နတ်ဗြဟ္မာများ ဖြစ်ကြသည်၊ ငါ့အားလည်း ထိုသဒ္ဓါစသော တရားများ ရှိကြကုန်၏ဟု နတ်များကို သက်သေထား၍ မိမိ၏ သဒ္ဓါစသော ဂုဏ်များကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း၊ ညစ်နွမ်းသော ရွှေငွေကို မိုက်လုံဝ၊ ဆားငန်မြေ၊ နီမှုန့်၊ မီးပျောင်းနှင့် ညှပ် ထိုအားလျော်သော လုံ့လကို အစွဲပြုခြင်း။ ဤအရိယာတပည့်ကို ဒေဝတာဥပုသ်ကျင့်သုံးသူ၊ နတ်များနှင့် အတူနေသူ၊ နတ်များကိုသက်သေထား၍ မိမိ၏သဒ္ဓါစသော ဂုဏ်ကို အာရုံပြု၍ စိတ်ကြည်လင်ဝမ်းမြောက်သူ... ဆိုအပ်သည်။ (၃-င)</p> <p>ထိုအရိယာတပည့်သည် ဤသို့ဆင်ခြင်၏ - ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ သူ့အသက်မသတ်၊ ငါလည်း ယနေ့တနေ့နှင့်တည မသတ်ဘဲ နေပါအံ့၊ ဤအကြောင်းဖြင့်လည်း ရဟန္တာများကို အတုလိုက်အံ့၊ ငါ့အား ဥပုသ်စောင့်သုံးခြင်းလည်း ဖြစ်မည်။</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ သူ့ဥစ္စာမခိုး၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ ယုတ်မာသော မေထုန်မှုမပြု၊ ငါလည်း...</p> <p>မုသားမပြော၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ ယစ်မူးခြင်း အကြောင်းဖြစ်သော သေအရက်မသောက်၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ တထပ်သာစား၍ ညစာမစား၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ ကသီဆို တီးမှုတ်ခြင်း၊ သူတော်ကောင်းတရား၏ ဆူးငြောင့်ဖြစ်သော ပွဲကြည့်ခြင်း၊ ပန်းပန်၊ နံ့သာမှုန့်ခြယ်၊ နံ့သာပျောင်းလိမ်းခြင်း မပြု၊ ငါလည်း...</p> <p>ရဟန္တာများသည် အသက်ရှည်သမျှ မြင့်မြတ်သောနေရာ၌ မနေ၊ ငါလည်း...</p> <p>ဤကား အရိယာဥပုသ် ဖြစ်သည်၊ ဤဥပုသ်ကား ကြီးမြတ်သော အကျိုးအာနိသင် အရောင်အလင်းပျံ့နှံ့ခြင်း ရှိသည်၊ အဘယ်မျှလောက်အကျိုးစသည်ရှိသနည်းဟူမူ - ရတနာများစွာရှိသော အင်္ဂ၊ မဂဓ၊ ကာသိ၊ ကောသလ၊ ဝဇ္ဇီ၊ မလ္လာ၊ စေတိယ၊ ဝံသ၊ ကုရု၊ ပဉ္စာလ၊ မစ္ဆ၊ သူရသေန၊ အဿက၊ အဝန္တိ၊ ဂန္ဓာရ၊ ကမ္ဘောဇ ဟူသော တိုင်းကြီး ၁၆-<br> <br>စာမျက်နှာ-463 <hr> တိုင်းတို့၌ အုပ်ချုပ် မင်းလုပ်ရခြင်းသည် အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိသော ဥပုသ်၏ ၁၆-စိတ်စိတ် တစိတ်လောက်မျှ မမီနိုင်၊ ထိုသို့ဖြစ်ရကြောင်းကား လူမင်းစည်းစိမ်သည် နတ်ချမ်းသာကို ထောက်လျှင် အနည်းငယ်မျှသာ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၅၀-သည် စာတုမဟာရာဇ်နတ်တို့၏ တနေ့တညဉ့်သာဖြစ်၏။ ထိုညဉ့်ဖြင့် ညဉ့် ၃၀-သည် တလ၊ ထိုလဖြင့် ၁၂-လသည် တနှစ်ဖြစ်၏။ ထိုနှစ်ဖြင့် နတ်တို့၏အနှစ် ၅၀၀-သည် စာတုမဟာရာဇ်နတ်သက်ဖြစ်၏။ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ အချို့သူသည် အဋ္ဌင်္ဂဥပုသ်ကို စောင့်သုံးပြီး သေလျှင် စာတုမဟာရာဇ် နတ်တို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ် ရောက်နိုင်သော အကြောင်းရှိသည်။ ဤအကြောင်းကိုရည်၍ လူမင်းစည်းစိမ်သည် နတ်ချမ်းသာကိုထောက်လျှင် အနည်းငယ်မျှသာဖြစ်သည်ဟူသော ဤစကားကို ဆိုခဲ့၏။</p> <p>လူတို့အနှစ် တရာ - တာဝတိံသာတရက်၊ တာဝတိံသာ နတ်သက်တထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၂-ရာ - ယာမာတရက်၊ ယာမာနတ်သက် ၂-ထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၄-ရာ - တုသိတာတရက်၊ တုသိတာနတ်သက် ၄-ထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် ၈-ရာ - နိမ္မာနရတိတရက်၊ နိမ္မာနရတိ နတ်သက် ၈-ထောင်။</p> <p>လူတို့အနှစ် တထောင့် ၆-ရာ - ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီတရက်၊ ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီ နတ်သက်တသောင်း ၆-ထောင်။</p> <p>(စာတုမဟာရာဇ်ကဲ့သို့ နတ်စည်းစိမ်အားလုံး ပြည့်စုံစွာမှတ်)။ ဂါထာအားဖြင့်လည်း ဥပုသ်အကျိုးကို ဝိသာခါအား ဘုရားဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဥပုသ်အမည်အဓိပ္ပာယ် - နွားကျောင်းသားများနှင့် အတူနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ဥပုသ်၊ တက္ကတွန်းများစောင့်သုံးသောဥပုသ်၊ အရိယာများ စောင့်သုံးသော ဥပုသ်ဟု ပြည့်စုံစွာမှတ်၊ အမှတ် ၁-ဥပုသ်သည် အရိယာဥပုသ်သာ ဖြစ်သော်လည်း ကြံစည်မှု မစင်ကြယ်၍ နွားကျောင်းသားဥပုသ်အစု၌ တည်သည်။</p> <p>ဗြဟ္မာ့ဥပုသ် - ဗြဟ္မအရ ဘုရားရှင်တည်း၊ ဘုရားဂုဏ်အောက်မေ့သော ဥပုသ်ဟုမှတ်။ သီလ အရ လူများအတွက် လူ့သီလ၊ ရဟန်းများအတွက် ရဟန်းသီလတည်း။ လူ့သီလကို ငါးပါးသီလ၊ ၁၀-ပါးသီလဟု ဆိုသဖြင့် လူများ ၁၀-ပါးသီလ စောင့်နိုင်ပုံသိ။</p> <p>ဥပုသ်စောင့်သုံးခြင်း - နက်ဖြန် ဥပုသ်နေ့အတွက်ဟုကြံပြီး ယနေ့ပင် စားသောက်ဖွယ်များကိုကား စီစဉ်နိုင်ပါသည်၊ ဥပုသ်နေ့၌ နံနက်စောစောထပြီး ရဟန်းယောက်ျား၊ မိန်းမ၊ ၁၀-ပါးသီလ လက္ခဏာကိုသိသော ဥပါသကာ ဥပါသကီတို့ထံမှာ နှုတ်မြွက်၍ ဥပုသ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-464 <hr> ယူရမည်၊ ပါဠိမသိလျှင် “ဘုရားပညတ်သော ဥပုသ်ကို ဆောက်တည်ပါ၏” ဟု ဆောက်တည်ရမည်၊ မည်သူကိုမျှ မရလျှင် မိမိဘာသာလည်း ဆောက်တည်နိုင်သည်။ နှုတ်ဖြင့်ကား ဆိုရမည်သာ၊ သူတပါးချုပ်ချယ်မည့် အမှုမျိုး မစီမံရ၊ အမြတ်အစွန်း ရေတွက်ခြင်းဖြင့်လည်း အချိန်မကုန်စေရ၊ အိမ်၌ ဆွမ်းခံကိုယ်တော်လို ဣန္ဒြေရရ စားပြီး ကျောင်းသွား တရားနာ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းသော်လည်း နှလုံးသွင်းနေရမည်။</p> <h3>(၈) ၃-အာနန္ဒဝဂ်</h3> <h3>၁-ဆန္ဒသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဆန္ဒပရိဗိုဇ်သည် အရှင်အာနန္ဒာထံ လာပြီး “သင်တို့လည်း ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟပယ်ခြင်းကို ပညတ်ကြသလော” ဟု မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ငါတို့သည်သာ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟပယ်ခြင်းကို ပညတ်ကြသည်” မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>“ရာဂ စသည်၌ ဘယ်အပြစ်မြင်၍ ရာဂ စသည်ပယ်ခြင်းကို သင်တို့ ပညတ်ကြသနည်း” ဟု ပရိဗိုဇ်က မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက “တပ်မက်သူသည် ရာဂနှိပ်စက်အပ် သိမ်းကျုံးယူအပ်သော စိတ်ရှိရကား မိမိ၊ သူတပါး ၂-ဦးသား ဆင်းရဲရန် လှုံ့ဆော်မိသည်၊ ဒုက္ခ ဒေါမနဿကိုလည်း ခံစားရသည်၊ ကိုယ်နှုတ်စိတ် ပြစ်မှုများကို ပြုကျင့်တတ်သည်၊ သူကျိုး ကိုယ်ကျိုး ၂-မျိုးလုံးကိုလည်း အမှန်အတိုင်း မသိ၊ ရာဂပယ်မှ အပြန်ဖြစ်သော ကောင်းကျိုးချမ်းသာများ ရရှိသည်။ ရာဂသည် ကန်းအောင် ပညာမျက်စိ မရှိအောင် ပြုတတ်၏။ ပညာဉာဏ်ကို မပြုတတ်၊ ကမ္မဿကပညာ၊ ဈာနပညာ၊ ဝိပဿနာပညာကို ချုပ်ကွယ်စေတတ်သည်၊ ပင်ပန်းခြင်းအဖို့ရှိ၍ ငြိမ်းအေးမှုကို မဖြစ်စေတတ်၊ ဒေါသ၊ မောဟအပြစ်များ နည်းတူပင်တည်း။ ရာဂ စသည်၌ ဤအပြစ်များမြင်၍ ပယ်ခြင်းကို ငါတို့ ပညတ်ကြသည်” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>ရာဂ စသည်ကို ပယ်ရန် လမ်းစဉ်အကျင့်ကို မေးရာ အရှင်အာနန္ဒာက အသိမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ အကြံမှန် သမ္မာသင်္ကပ္ပ စသော အင်္ဂါ ၈-ပါးရှိ အရိယာမဂ်တရားဟု ဖြေလိုက်သည်။ ပရိဗိုဇ်က “လမ်းစဉ်အကျင့်သည် ကောင်းပါပေ၏။ မမေ့မလျော့ရန် သင့်လှပါပေ၏” ဟု လျှောက်သည်။</p> <h3>၂-အာဇီဝကသုတ်</h3> <p>ကောသမ္ဗီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ အရှင်အာနန္ဒာ နေထိုင်စဉ် အာဇီဝက၏ တပည့် သူကြွယ်တယောက်သည် အရှင်အာနန္ဒာထံ လာပြီး “ဘယ်သူများ တရားသည် ကောင်းစွာဟောကြားအပ်သော တရားဖြစ်ပါသနည်း၊ ဘယ်သူများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ကျင့်ကြပါသနည်း၊ ဘယ်သူများသည် လောက၌ ပြုပြီးဖြစ်ကြပါသနည်း” ဟု မေးရာ “သိလို၍ လာသည်မဟုတ်၊ စုံစမ်းလို၍ လာကြောင်း” အရှင်အာနန္ဒာ...<br> <br>စာမျက်နှာ-465 <hr> သိသဖြင့် “သင့်ကို ပြန်မေးမည်၊ ကြိုက်သလိုဖြေ၊ ဤအရာကို သင်ဘယ်သို့ ထင်သနည်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟပယ်ရန် ဟောသူများ တရားသည် ကောင်းစွာ ဟောကြားအပ်သော တရားဖြစ် မဖြစ် သင့်စိတ် ဘယ်သို့ရှိသနည်း” ပြန်မေးလိုက်သည်။</p> <p>“ရာဂ စသည် ပယ်ရန် ဟောသူများတရားသည် ကောင်းစွာ ဟောကြားအပ်သော တရားဖြစ်ပါ၏၊ တပည့်တော်စိတ် ဤအတိုင်းရှိပါသည်” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“ရာဂစသည် ပယ်ရန် ကျင့်သူများသည် လောက၌ ကောင်းစွာကျင့်သူများ ဖြစ် မဖြစ်၊” “ဖြစ်ပါသည်ဘုရား”၊ “ရာဂ စသည်ကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်ပြီးသူများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ပြုပြီးသူများ ဖြစ် မဖြစ်” “ဖြစ်ပါသည်ဘုရား”။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက သူကြွယ်အား ဤစကားများအရ သင်သည်ပင် ထိုအမေးကို ဖြေဆိုပြီး ဖြစ်သည်မိန့်ရာ သူကြွယ်က “အရှင်အာနန္ဒာ၊ အံ့ဖွယ်လွန်ကဲ ထူးကဲပါပေစွ၊ မိမိအယူဝါဒကို ချီးမြှောက်ပင့်တင်ခြင်း၊ သူတပါးအယူဝါဒကို ရှုတ်ချခြင်း အလျင်းမရှိပါ၊ အကြောင်းသင့်ရာ၌သာ တရားဟောပြောခြင်း ဖြစ်ပါပေ၏၊ အကျွန်ုပ်အမေး၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကိုလည်း ဖြေဆိုပြီး ဖြစ်ပါ၏၊ မိမိကိုယ်ကိုလည်း မချီးမြှောက်၊ ရာဂစသည် ပယ်ရန် ဟောကြားသော အရှင်ဘုရားများ တရားသည် ကောင်းစွာ ဟောအပ်သော တရားပါတည်း၊ ရာဂစသည် ပယ်ရန်ကျင့်သော အရှင်ဘုရားများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ကျင့်သူများပါတည်း၊ ရာဂစသည်ကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်ပြီးသော အရှင်ဘုရားများသည် လောက၌ ကောင်းစွာ ပြုပြီးသူများပါတည်း” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထား သရဏဂုံတည်သွားသည်။</p> <h3>၃-မဟာနာမသက္ကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သက္ကတိုင်း ကပိလဝတ်ပြည် နိဂြောဓာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မကျန်းမမာရာမှ ထမြောက်တော်မူကာစ ဘုရားရှင်ထံ သာကီဝင်မင်း မဟာနာမ် ရောက်လာပြီး “တည်ကြည်သူအားသာ ဉာဏ်ဖြစ်၏ဟု ဟောသော ဘုရားတရားကို တပည့်တော်သိရသည်မှာ ကြာလှပါပြီ၊ သမာဓိနှင့် ဉာဏ် မည်သူက ရှေးဦးစွာဖြစ်၍ မည်သူက နောက်မှဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်သည်။ “နာလံထစ ဘုရားရှင်အား မဟာနာမ်သည် နက်နဲသောပြဿနာကို မေးနေသည်။ မဟာနာမ်ကို တနေရာခေါ်ပြီး ငါတရားဟောရလျှင် ကောင်းပေမည်” ဟု အရှင်အာနန္ဒာကြံပြီး မဟာနာမ်၏လက်ကို ဆွဲလျက် (လက်ယာလက်မောင်းကို လက်မဖြင့် တို့ခေါ်လျက်) တနေရာသွားကာ ဤစကားဆိုသည်။ မဟာနာမ်၊ ကျင့်ဆဲသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာကိုလည်းကောင်း၊ ကျင့်ပြီး အသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာကိုလည်းကောင်း ဘုရားရှင်ဟောတော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-466 <hr> သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ဥစ္စာ - သီလ ဟူသည် ပါတိမောက္ခသံဝရသီလ စသော သီလများတည်း။ သမာဓိ ဟူသည် ပထမဈာန်စသော ဈာန် ၄-ပါးတည်း။ ပညာ ဟူသည် ဒုက္ခစသော သစ္စာ ၄-ပါးကို အမှန်သိခြင်းတည်း။</p> <p>ဤသို့ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာတပည့်သည် အာသဝေါတရားများကုန်ခန်းခြင်းကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝမှာပင် ဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်လျက်နေသည်ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ရှေ့နောက်မှတ်ရန် - အရဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် အသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာကိုဟောသည်၊ သေက္ခသမာဓိနောင်မှ သေက္ခဝိပဿနာဉာဏ်၊ အသေက္ခဖိုလ်ဉာဏ်ဖြစ်သည်။ သေက္ခဝိပဿနာဉာဏ်နောင်မှ အသေက္ခဖိုလ်သမာဓိဖြစ်သည်။ သမ္ပယုတ်ဖြစ်ကြသော သမာဓိနှင့် ဉာဏ်တို့အား တချိန်တည်းသာ။</p> <h3>၄-နိဂဏ္ဌသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော ပြာသာဒ်ဆောင် ပေါက်သော ကျောင်း၌နေစဉ် အဘယနှင့် ပဏ္ဍိတကုမာရက လိစ္ဆဝီမင်း ၂-ဦး အရှင်အာနန္ဒာထံ လာကြပြီး အဘယလိစ္ဆဝီမင်းက “အရှင်ဘုရား၊ နာဋပုတ္တ တက္ကတွန်းသည် တရားအားလုံးကို သိမြင်၏၊ သွားစဉ်၊ ရပ်စဉ်၊ အိပ်စဉ်၊ နိုးနေစဉ်၊ အခါခပ်သိမ်း ငါ့ဉာဏ်အမြင် ရှေးရှုထင်နေ၏ဟု အကြွင်းမရှိသော ဉာဏ်အမြင်ကို ဝန်ခံ၏။ ထိုတက္ကတွန်းသည် ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် ကံဟောင်းများ ပျက်စီးခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ မပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် ကံသစ်များ၏ အကြောင်းကို သတ်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ပညတ်၏။ ဤသို့ ကံကုန်၍ ဆင်းရဲကုန်၊ ဆင်းရဲကုန်၍ ခံစားမှုကုန်၊ ခံစားမှုကုန်၍ ဆင်းရဲအားလုံး ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံးရမည်၊ ဤသို့ကိုယ်တိုင်ရှုအပ်သော ကိလေသာများကို ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံး စေတတ်သော ထိုစင်ကြယ်သောအကျင့်ဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲကို လွန်မြောက်၏ဟု ဟောပါသည်။ ဤအရာ၌ ဘုရားရှင် ဘယ်သို့ဟောတော်မူပါသနည်း” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာက “အဘယ် သတ္တဝါများ စင်ကြယ်ရန်၊ ပူဆွေး ငိုကြွေးခြင်းများ လွန်မြောက်ရန်၊ ဆင်းရဲခြင်း နှလုံးမသာခြင်းများ ချုပ်ပျောက်ရန်၊ အရိယာမဂ်ရ၍ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုရန် ဘုရားရှင် ကောင်းစွာ ဟောကြားအပ်သည်၊ ကိလေသာများ ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံးစေတတ်သော စင်ကြယ်သောအကျင့် ၃-မျိုးရှိသည်၊ ၃-မျိုးမှာ သီလနှင့်ပြည့်စုံအောင် အားထုတ်ခြင်း၊ ဈာန် ၄-ပါးရအောင်အားထုတ်ခြင်း၊ အရဟတ္တဖိုလ် ရအောင် အားထုတ်ခြင်း ဟူသော အကျင့် ၃-မျိုးတည်း။</p> <p>ထိုအကျင့်များရှိသောရဟန်းသည် ကံသစ်ကိုလည်း မပြုလုပ်၊ ကံဟောင်းကိုလည်း တွေ့ထိတွေ့ထိ၍ ကင်းအောင်ပြုသည်၊ ကိလေသာများကို ဆွေးမြေ့ကုန်ဆုံးစေတတ်သည့်...<br> <br>စာမျက်နှာ-467 <hr> ဤစင်ကြယ်သောအကျင့်သည် ကိုယ်တိုင်ရှုမြင်နိုင်သော အခါမလင့်အကျိုးပေး၍ “လာရှုပါ” ဟု ဆောင်ပြထိုက်သော၊ မိမိကိုယ်စိတ်၌ ဆောင်ထားထိုက်၍ ပညာရှိများသာ ကိုယ်စီသိနိုင် ခံစားနိုင်သောအကျင့်ဖြစ်သည်” ဘုရားရှင်ဟောကြောင်း အဘယအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ထိုအခါ ပဏ္ဍိတကုမာရက လိစ္ဆဝီမင်းက “အဆွေအဘယ၊ အရှင်အာနန္ဒာ၏ တရားကောင်းကို တရားကောင်းအနေဖြင့် သင်ဘာ့ကြောင့် ကောင်းချီးမခေါ်ပါသနည်း” ဟု ဆိုရာ အဘယလိစ္ဆဝီမင်းက “အဆွေ၊ ငါဘာ့ကြောင့် ကောင်းချီးမခေါ်ဘဲ ရှိပါအံ့နည်း၊ ကောင်းချီးမခေါ်သူ၏ ဦးခေါင်းသည်လည်း ပြတ်ကျရာ၏” ဟု ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>တရားပိုင်းခြားပုံ - သီလဖြင့် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၂-ပါးစီကို ဟောအပ်သည်၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ်များ သီလကောင်းစွာ ဖြစ်နိုင်ကြ၍တည်း။ ဈာန်သမာဓိ ပြည့်စုံခြင်းဖြင့် အောက်မဂ်ဖိုလ် ၃-ခုစီတို့ကိုယူ၊ အနာဂါမ်သည် သမာဓိကောင်းစွာ ဖြည့်နိုင်၍တည်း။ သီလ၊ သမာဓိအရလည်း အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဉ်သော သီလ၊ သမာဓိများကိုသာ ဤ၌ လိုအပ်သော်လည်း တပါးစီနှင့်စပ်၍ အကျင့်ကိုပြခြင်းငှာ သီးခြားဒေသနာ တင်သည်ဟုလည်း ဆရာအချို့ မိန့်ကြသေးသည်။</p> <h3>၅-နိဝသကသုတ်</h3> <p>ချဉ်းကပ်ရှိခိုးထိုင်နေသော အရှင်အာနန္ဒာအား ဘုရားရှင်က “မိတ်ဆွေ ချစ်ကျွမ်းဝင်သူ ဆွေမျိုးသားချင်းများကို စောင့်ရှောက်လိုကြလျှင်၊ ယင်းတို့ကလည်း သင်တို့စကားကို နာယူထိုက်သည်ဟု မှတ်ထင်ကြလျှင် ထိုသူများကို ၃-နေရာတို့၌ သင်တို့က ဆောက်တည်စေအပ်၊ သွင်းထားအပ်၊ တည်စေအပ်ကြသည်။<br> ၃-နေရာတို့မှာ -</p> <p>၁။ မြတ်စွာဘုရားသည် အရဟံစသော ဂုဏ်တော်အပေါင်းနှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏ဟု ဘုရားရှင်အပေါ် မတုန်မလှုပ် ယုံကြည်ခြင်း၌လည်းကောင်း၊</p> <p>၂။ တရားတော်သည် သွာက္ခာတတာ စသော... ၏ ဟု တရားတော်အပေါ် မတုန်မလှုပ် သက်ဝင်ယုံကြည်ခြင်း၌ လည်းကောင်း၊</p> <p>၃။ သံဃာတော်သည် သုပ္ပဋိပ္ပန္နတာ စသော... ၏ ဟု သံဃာတော်အပေါ် မတုန်မလှုပ် သက်ဝင်ယုံကြည်ခြင်း၌ လည်းကောင်း ဆောက်တည်စေအပ်ကြသည်။</p> <p>ပထဝီစသော ဓာတ်ကြီးလေးပါးတို့ တမျိုးတဖုံ ဖောက်ပြန်ခြင်း (မြေဓာတ်၏ လက္ခဏာက ရေဓာတ်၏လက္ခဏာသို့ ဖောက်ပြန်ခြင်း) ဖြစ်နိုင်ရာသေး၏။ ရတနာသုံးပါး၌ မတုန်မလှုပ် သက်ဝင်ယုံကြည်သော အရိယာသာဝကအား တမျိုးတဖုံ ဖောက်ပြန်ခြင်းကား မဖြစ်နိုင်ရာသည်သာတည်း။ အရိယာသာဝကအား ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ ဖြစ်ရလတ္တံ့သော ဖောက်ပြန်မှု အကြောင်းမရှိချေ၊ ဤ ၃-နေရာတို့တည်း” ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-468 <hr> တမျိုးတဖုံ မဖောက်ပြန် - အရိယာသာဝကသည် ဘဝပြောင်းသော်လည်း ရတနာသုံးပါး၌ ကြည်ညိုမှုမပျက်၊ အပါယ်လေးပါးဂတိမရောက်တော့၊ လူ့ဘဝမှ နတ်၊ ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့သာ ပြောင်းလဲမှုရှိသည်။</p> <h3>၆-၇။ ပထမ၊ ဒုတိယ ဘဝသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား “ဘဝ၊ ဘဝဟု ဆိုအပ်ပါ၏၊ အဘယ်မျှလောက် အတိုင်းအရှည်ဖြင့် ဘဝဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “ကာမဘုံ၌ အကျိုးပေးမည့်ကံ မဖြစ်ခဲ့လျှင် ကာမဘဝ ဖြစ်လာနိုင်မည်လော” “မဖြစ်လာနိုင်ပါ”။</p> <p>ဤသို့လျှင် ကံသည် လယ်ယာမြေ၊ ဝိညာဉ်ကား မျိုးစေ့၊ တဏှာကား အစေးရေနှင့် အသီးသီးတူသည်၊ အဝိဇ္ဇာဖုံးကာ တဏှာအချုပ်ခံကြရသော သတ္တဝါများအား ယုတ်နိမ့်သော ကာမဘုံ၌ ဝိညာဉ်သည် တည်၏။ ဤသို့တည်သော် နောက်ဘဝသစ် ဖြစ်ရသည်၊ (ဒုတိယသုတ်အတွက်... ယုတ်နိမ့်သော ကာမဘုံ၌ ကံစေတနာသည် တည်၏၊ ကံတောင့်တခြင်းသည် တည်၏၊ ဤသို့တည်သော်-နောက်ဘဝသစ် ဖြစ်ရသည်။)</p> <p>“ရူပဘုံ၊ အရူပဘုံ၌ အကျိုးပေးမည့်ကံ မဖြစ်ခဲ့လျှင် ရူပဘဝ၊ အရူပဘဝ ဖြစ်လာနိုင်မည်လော”၊ “မဖြစ်လာနိုင်ပါ” စသည်ဖြင့် ကာမဘုံကဲ့သို့ပင် ဤသို့ မေးဖြေပြုကာ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၈-သီလဗ္ဗတသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာအား ဘုရားရှင်က “သက်စွန့်ဆံဖျား အားထုတ်အပ်သော အလေ့အကျင့်၊ အကျင့်မြတ်ကျင့်သုံးမှု၊ ထင်ထားသော အမြတ်တရား - ဤ (မူ ၃-ချက်) အားလုံးသည် လိုအပ်သော အကျိုးရှိပါသလော”၊ “တထစ်ချမဖြေသင့်ပါ၊ သို့ဖြစ်လျှင် ဝေဖန်လော” မိန့်ရာ အရှင်အာနန္ဒာက “ဤမူ ၃-ချက်အားလုံးကို မှီဝဲသူအား အကုသိုလ်တိုးပွား၍ ကုသိုလ်ဆုတ်ယုတ်လျှင် ဤမူ ၃-ချက်အားလုံးသည် အကျိုးမရှိနိုင်ပါ၊ အကုသိုလ်ဆုတ်ယုတ်၍ ကုသိုလ်ပွားမှ အကျိုးရှိနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်ရာဘုရားရှင် နှစ်သက်တော်မူသည်။</p> <p>သူ့စကားကို ဘုရားရှင်နှစ်သက်ကြောင်း သိသော အာနန္ဒာသည် ထိုင်ရာမှထ ဘုရားရှိခိုး အရိုအသေပြု ထွက်သွားသည်၊ အရှင်အာနန္ဒာသွား၍ မကြာမီပင် ဘုရားရှင်က “အာနန္ဒာသည် သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်ပင် ဖြစ်လင့်ကစား ထိုအာနန္ဒာနှင့် ပညာအရာ ညီမျှသူကို အရမလွယ်” ဟု ရဟန်းများအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>အကျိုးမရှိနိုင်ပါ - ကမ္မဝါဒီ၊ ကိရိယဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်များ၏ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်မှ တပါးသော သာသနာပပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အယူအဆ လုပ်ငန်းစဉ်များသည် အကျိုးမရှိနိုင်ပါ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-469 <hr> သာသနာတော်ကို အစထား၍ ကမ္မဝါဒီ၊ ကိရိယဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အားလုံးသော ရှင်ရဟန်းအဖြစ်များသာ အကျိုးရှိနိုင်သည်။</p> <h3>၉-ဂန္ဓဇာတသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား “အမြစ်၊ အနှစ်၊ အပွင့်၊ နံ့သာမျိုး ၃-ပါးတို့သည် လေအောက်သို့သာ ရနံ့သွား၍ လေညာသို့ မသွားနိုင်ပါဘုရား၊ လေအောက်၊ လေညာ ၂-နေရာလုံးသို့ သွားနိုင်သော နံ့သာမျိုး တစုံတရာရှိနိုင်ပါသလော” ဟု မေးလျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က ရှိ၏ဟု အောက်ပါအတိုင်း ဆက်မိန့်သည်။</p> <p>ဤလောကဝယ် အကြင်ရွာနိဂုံး၌ သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဝန်တိုမှုအညစ်အကြေးမှ ကင်းသောစိတ်ဖြင့် အိမ်ကို အုပ်ချုပ်နေ၏၊ လွတ်လွတ်စွန့်လေ့ရှိ၏၊ ဆေးကြောပြီးသောလက်ရှိ၏၊ စွန့်ကြဲမှု၌ မွေ့လျော်၏၊ တောင်းခံသူတို့နှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိ၏၊ ပေးကမ်းဝေဖန်ခြင်း၌ ပျော်ပိုက်၏။</p> <p>ရဟန်း ပုဏ္ဏားများသည်လည်းကောင်း၊ နတ်များသည်လည်းကောင်း၊ ထိုသူ၏ ဂုဏ်သတင်းကို အရပ် ၄ မျက်နှာတို့၌ “ဤမည်သော ရွာနိဂုံး၌ ဤမည်သော ယောက်ျား မိန်းမသည် ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ် ဆည်းကပ်၏ စသည်ဖြင့် အထက်ပါအတိုင်း ပြောဆိုကြသည်။ လေအောက်၊ လေညာ ၂-နေရာလုံး သွားနိုင်သော နံ့သာမျိုးကား သရဏဂုံနှင့်ပြည့်စုံခြင်းစသော ဤဂုဏ်သတင်းပေတည်း” ဟု ဂါထာပါ ဆက်မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ဆု ၈-မျိုးကျေးဇူး - အရှင်အာနန္ဒာခံစား ဘုရားရှင်ဝတ်ပြုပြီး သူ့နေရာ ပြန်ရောက်စဉ် အမြစ်နံ့သာ စသည်များ လေအောက်သာသွားသည်၊ အညာဆန်နိုင်သောအနံ့ ရှိ-မရှိ သံသယဖြစ်လာ၍ “ဆု ၈-ပါးတွင်ပါသော ယုံမှားရှိလျှင် အချိန်မရွေးဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ခွင့်ရခြင်း” အခွင့်အရေးရှိသော အရှင်အာနန္ဒာ ဘုရားထံ သွားလျှောက်သည်။</p> <p>ယူဇနာတရာမွေး နတ်မြလေး - နတ်ပြည်၌ မြလေးပန်း ပွင့်လျှင် ယူဇနာ ၁၀၀- အထိ အနံ့ရသည်၊ သို့သော် လေအောက်သာ၊ လေညာသို့ကား တထွာ တတောင်မျှ မရောက်။ သူတော်ကောင်းသည် နံ့သာမျိုးနှင့်တူ၍ သီလစသော ဂုဏ်ကား အနံ့နှင့်တူသည်။</p> <h3>၁၀-စူဠနိကာသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင်အား “သိခီဘုရားရှင်၏ အဘိဘူသာဝကသည် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌တည်လျက် လောကဓာတ် ၁၀၀၀-ကို အသံလွှင့်ကြားသိစေနိုင်သည်ဟု မြတ်စွာဘုရားထံတော်မှ တပည့်တော် ကြားဖူးပါသည်၊ မြတ်စွာဘုရားကား အဘယ်မျှသော...<br> <br>စာမျက်နှာ-470 <hr> အရပ်ကို အသံတော်ဖြင့် ကြားသိစေရန် စွမ်းနိုင်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “ထိုအဘိဘူသည် တပည့်မျှသာတည်း၊ ဘုရားရှင်တို့ကား မနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်များသာ” ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက်အမေးကိုလည်း ထို့အတူဖြေ၍ ၃-ကြိမ်မြောက်အမေးကို ဘုရားရှင်က “စကြဝဠာတထောင်ရှိ စူဠနိကာလောကဓာတ် (တထောင်မျှသာရှိ၍ နည်းသော ငယ်သော လောကဓာတ်) ကို သင်ကြားဖူး၏လော” ထပ်မေးသည်။ “ဘုရားရှင် ဟောချိန် တန်ပါပြီ၊ မြတ်စွာဘုရားထံတော်မှ ကြားနာရ၍ ရဟန်းများ မှတ်သား ဆောင်ထားကြရပါလိမ့်မည်” ဟု အရှင်အာနန္ဒာတောင်းပန်သဖြင့် ဘုရားရှင် ဟောကြားသည်။</p> <p>၁။ လ-နေတို့ လှည့်လည်လျက် အရပ်မျက်နှာတို့ ထွန်းလင်းတောက်ပရာ စကြဝဠာတခုကို တထောင်ဖြင့် မြှောက်ယူရသော လောကသည် ရှိ၏၊ ဤလောကဓာတ်ကို တထောင်ဖြင့် မြှောက်ခြင်းရှိသော စူဠနိကာ လောကဓာတ် (သဟဿီ စူဠနိကာလောကဓာတု) ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဤလောကဓာတ်၌ စကြဝဠာပေါင်း ၁၀၀၀- ရှိရကား လ-နေ-မြင်းမိုရ်တောင်၊ အရှေ့-အနောက်-တောင်-မြောက် ကျွန်းများအားလုံး ၁၀၀၀-စီ၊ မဟာသမုဒ္ဒရာ ၄၀၀၀၊ နတ်မင်းကြီး ၄၀၀၀၊ စာတုမဟာရာဇ်စသော နတ်ဘုံများ ၁၀၀၀-စီ၊ ဗြဟ္မာဘုံ ၁၀၀၀-ရှိသည်။</p> <p>၂။ သဟဿီစူဠနိကာ လောကဓာတ် (၁၀၀၀) တခုကို ၁၀၀၀-ဖြင့် မြှောက်ယူရသော လောကဓာတ်ရှိ၏၊ ဤလောကဓာတ်ကို ၂-ကြိမ်မြောက် ၁၀၀၀-ဖြင့် မြှောက်ခြင်းရှိသော မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတ် (ဒွိသဟဿီ မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတု) ဟု ဆိုအပ်၏။ (ဤလောကဓာတ်၌ ၁၀၀၀ x ၁၀၀၀ - စကြဝဠာတသန်းရှိသည်)။</p> <p>၃။ ဒွိသဟဿီ မဇ္ဈိမိကာလောကဓာတ် (တသန်း) တခုကို ၁၀၀၀ (စူဠနိကာလောကဓာတ် ၁၀၀၀) ဖြင့် မြှောက်ယူရသော လောကသည်ရှိ၏။ ဤလောကဓာတ်ကို ၃-ကြိမ်မြောက် ထောင်ပေါင်းများစွာ မြှောက်ခြင်းရှိသော မဟာလောကဓာတ် (တိသဟဿီ မဟာသဟဿီ လောကဓာတု) ဟု ဆိုအပ်၏။ (ဤမဟာလောကဓာတ်ကား မဇ္ဈိမိကာလောကဓာတ်တခု (စကြဝဠာတသန်း) ကို စူဠနိကာလောကဓာတ်တထောင် (စကြဝဠာတထောင်) ဖြင့်မြှောက်... စကြဝဠာပေါင်း ကုဋေတသိန်းပါဝင်သည်။)</p> <p>အာနန္ဒာ၊ ငါဘုရား အလိုတော်ရှိလျှင် စကြဝဠာ ကုဋေတသိန်းရှိ မဟာလောကဓာတ်ကို အသံတော်ဖြင့် ကြားသိစေနိုင်သည်၊ ထို့ထက် လွန်၍လည်း လိုသလောက် ကြားသိစေနိုင်သည်ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-471 <hr> မြတ်စွာဘုရားသည် အဘယ်သို့လျှင် ကြားသိစေပါမည်နည်းဟု အရှင်အာနန္ဒာ လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က “မြတ်စွာဘုရားသည် မဟာလောကဓာတ်ကို အရောင်ဖြင့် အလင်းနှံစေလိုက်လျှင် သတ္တဝါများ ထိုအရောင်အလင်းကို သိကုန်ရာ၏၊ ထို့နောင် မြတ်စွာဘုရားသည် ကြွေးကြော်သံပြုလျက် အသံကို ကြားစေနိုင်ရာသည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>ထိုအခါ အရှင်အာနန္ဒာက လာဠုဒါယီမထေရ်အား “ငါ့အား အရတော်စွ၊ ငါ့ဆရာဘုရားသည် ဤသို့ တန်ခိုးအာနုဘော်ရှိပါပေသည်” ဆိုရာ လာဠုဒါယီမထေရ်က “သင့်ဆရာဘုရား တန်ခိုးအာနုဘော် ရှိခြင်းသည် သင့်အား ဘယ်အကျိုး ရှိပါသနည်း” ဟု မခြေမငံ ပြန်ပြောသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ဥဒါယီ၊ ဤစကားမဆိုလင့်၊ အာနန္ဒာသည် ရာဂ မကင်းသေးဘဲ သေသွားသော်မှ ထိုအကြည်ညိုစိတ်ကြောင့် နတ်ပြည်တို့၌ နတ်မင်း ၇-ကြိမ်၊ ဤဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၌ပင် စကြဝတေးမင်း ၇-ကြိမ် ဖြစ်နိုင်သည်၊ စင်စစ်သော်ကား အာနန္ဒာသည် ယခုဘဝ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန် ပြုလတ္တံ့” ဟု မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <p>ဤသုတ်ထားပုံ ၂-မျိုး - အရုဏဝတီသုတ္တန်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် အရှင်အာနန္ဒာ အမေးတို့ကြောင့် ဤသုတ်ဖြစ်လာသည်။</p> <p>အရုဏဝတီသုတ္တန်ဟောသူ - လွန်ခဲ့သော ၃၁-ကမ္ဘာထက် သိခီဘုရားရှင်နှင့် ငါတို့ဘုရား၊ ဤ ၂-ဆူ ဤသုတ်ကို ဟောသည်။ သိခီဘုရားရှင်က အဘိဘူအဂ္ဂသာဝကအား အရုဏဝတီမြို့ ဆွမ်းခံကြွရန် စောသေးသည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကြွကြစို့ဟု မိန့်ပြီး ကြွကြရာ ဗြဟ္မာမင်းမြင်၍ ကြိုဆိုနေရာပေးသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က အဘိဘူသာဝကအား ဗြဟ္မာများအတွက် တရားဟောစေ၍ ဟောရာ ဗြဟ္မာများ မကျေနပ်ကြ၊ “ဘုရားရှင်၏ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကြွခြင်း အခွင့်အရေးကို အလွန်ကြာမှ ငါတို့ရကြသည်၊ ဤရဟန်းကား ဘုရားရှင်ထားပြီး သူတရားဟောနေသည်” ဟု ကဲ့ရဲ့ကြသည်။ ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်သိ၍ “လွန်စွာ ထိတ်လန့် တုန်လှုပ်စေ” ဟု အဘိဘူအရှင်အား ဘုရားမိန့်သည်။</p> <p>အရှင်အဘိဘူသည် တန်ခိုးဖန်ဆင်းကာ လောကဓာတ်တထောင်ကို အသံဖြင့် သိစေပြီး အာရဗ္ဘထ နိက္ကမထ ၂-ဂါထာကို ဟောသည်၊ သိစေပုံမှာ နီလကသိုဏ်း ဝင်စားကာ အရပ်အားလုံး အမှောင်ဖြန့် “ဘာမှောင်ပါလိမ့်” ဟု သတ္တဝါများ နှလုံးသွင်းစဉ် အလင်းရောင်ပြသည်။ “ဘာရောင်ပါလိမ့်” ဟု ကြံကြစဉ် မိမိကိုယ်ကိုပြရာ စကြဝဠာတထောင်ရှိ လူနတ်များ လက်အုပ်ချီ မထေရ်ကို ရှိခိုးကြသည်။ “ငါ့တရားသံ ကြားစေ” ဟု အရှင်မြတ် ဓိဋ္ဌာန်ပြီး ဂါထာရွတ်ရာ ပရိသတ်အလယ် ထိုင်ဟောသူ၏ အသံမျိုး ကြားကြ၊ အနက်အဓိပ္ပာယ်လည်း ထင်ရှားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-472 <hr> သိခီဘုရားရှင်သည် အဘိဘူသာဝကနှင့် ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ အရုဏဝတီပြည် ပြန်ကြွ ဆွမ်းခံ၊ ဆွမ်းခံကိစ္စပြီးသော် “အဘိဘူရဟန်း၏ ဗြဟ္မာ့ပြည်ကနေပြီး အသံလွှင့် ဟောကြားသောတရား သင်တို့ ကြားကြရဲ့လော” ဟု ရဟန်းများကို မေးရာ ကြားပါကြောင်းနှင့် ထို ၂-ဂါထာကိုပါ ဘုရားထံ ရွတ်ပြကြသည်။ ဤကား ၃၁-ကမ္ဘာထက်က ဤအရုဏဝတီသုတ် သိခီဘုရားဟောကြားပုံတည်း။</p> <p>ငါတို့ဘုရား သာဝတ္ထိဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးစဉ် နယုန်လပြည့်နေ့၌ ဤသုတ်ကို သံဃာအား ငါတို့ဘုရား ဟောကြားသည်၊ ဘုရားရှင်ကို ယပ်ခတ်လျက် အစအဆုံး ပြည့်စုံစွာ နာယူရသော အရှင်အာနန္ဒာသည် နောက်တနေ့.. ဤသုတ်ကို ဆင်ခြင်စဉ် “စကြဝဠာတထောင်ကို အသံကြားစေကာ တရားဟောသော အဘိဘူအရှင်၏အရာ တန်ခိုးသော်မျှ ဤမျှရှိလျှင် ဘုရားရှင်ကား အဘယ်မျှသော အရပ်ကို အသံဖြင့် သိစေနိုင်မည်နည်း” ဟု ဝေခွဲမရဖြစ်ကာ ဘုရားထံ သွားလျှောက်သည်။</p> <p>မနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်များသာ - “အာနန္ဒာ၊ သင်ဘယ်စကားဆိုသနည်း၊ ထိုအဘိဘူသာဝကသည် ဉာဏ်အစိတ်အဝက်၌သာ တည်၍ ဘုရားရှင်တို့ကား သဗ္ဗညုတဉာဏ်ပိုင်ရှင်ဖြစ်၍ မနှိုင်းယှဉ်အပ်ကုန်၊ သက်သည်းဖြင့် မြေယူ၍ မဟာပထဝီမြေနှင့် တိုင်းသလို သင်ဆိုဘိသည်၊ သာဝကနှင့် ဘုရားရှင်တို့မှာ အရာ အာရုံ အားစွမ်း တခြားစီသာတည်း” ဤအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် ဘုရားရှင် မိန့်ကြားပြီး ဆိတ်ဆိတ်နေလိုက်သည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် အမေးကိုလည်း ဘုရားရှင်က “သော့ပေါက်နှင့် ကောင်းကင်၊ ငှက်ငယ်နှင့် ယူဇနာ ၁၅၀-ရှိသော ဂဠုန်မင်း၊ ဆင်နှာမောင်းရေနှင့် မဟာဂင်္ဂါ၊ ရေတွင်းရေနှင့် အိုင်ကြီး ၇-အိုင်၊ စားရရုံရှိသော ယောက်ျားနှင့် စကြာမင်း၊ မြေဘုတ်ဘီလူးနှင့် သိကြားမင်း၊ ပိုးစုံးကြူးရောင်နှင့် နေရောင် နှိုင်းခိုင်းသလို ဘယ်စကား သင်ဆိုရသနည်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ပြကာ မနှိုင်းကောင်းပုံ မိန့်ပြီး ဆိတ်ဆိတ်နေလိုက်ပြန်သည်။ ရဲရဲတောက် မိန့်ခွန်းမိန့်စေမည် ကြံကာ ၃-ကြိမ်မြောက် အရှင်အာနန္ဒာ ထပ်မေးသည်။</p> <p>စူဠနိကာ လောကဓာတ် - သာဝကများ အရာဖြစ်သည်၊ မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတ် ပိုင်းခြားပြရန် ဤစူဠနိကာ လောကဓာတ်ကို ဘုရားဆောင်ပြသည်။</p> <p>မဇ္ဈိမိကာ လောကဓာတ် - သာဝကများ အရာမဟုတ်၊ ဘုရားအရာသာတည်း။ ဘုရားရှင်တို့၏ ဇာတိခေတ် ဖြစ်ရကား နောက်ဆုံး ဘဝသန္ဓေယူချိန်၊ ဖွားချိန်၊ တောထွက်၊ ဘုရားဖြစ်၊ ဓမ္မစကြာဟော၊ အာယုသင်္ခါရလွှတ်၊ နိဗ္ဗာန်စံချိန်များ၌ ဤအရပ်အားလုံး မြေလှုပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-473 <hr> မဟာလောကဓာတ် - ကုဋေတသိန်းတည်း။ အရှင်တိဿကား ဤပမာဏမဟုတ်၊ ဆရာများ ရွတ်ဖတ်မှု စကားကျန်သည်၊ ဒသမတခု ရှေ့ကထည့်၍ ကုဋေတသန်းဟု မိန့်သည်။ ဤမဟာလောကဓာတ်သည် အာဏာခေတ် ဖြစ်ရကား အာဋာနာဋိယ၊ ဣသိဂိလိ၊ ဓဇဂ္ဂ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂ၊ ခန္ဓ၊ မောရ၊ မေတ္တ၊ ရတနပရိတ်တော်များ၏ အာဏာပျံ့နှံ့သည်။</p> <p>လိုသလောက် ကြားသိစေနိုင် - ဘုရားရှင်များ၏ အပိုင်းအခြားမရှိသော ဝိသယခေတ်တည်း။ အပိုင်းအခြား မရှိပုံမှာ စကြဝဠာ ကုဋေတသိန်း၌ ဗြဟ္မာ့ပြည်အထိ မုန်ညင်းစေ့အပြည့်ထည့်၊ အရှေ့အရပ်ရှိ စကြဝဠာတခုတခု၌ မုန်ညင်းစေ့ တစေ့ထည့်လာ၊ မုန်ညင်းစေ့အားလုံး ကုန်သော်လည်း အရှေ့မျက်နှာ စကြဝဠာများ မကုန်သေး၊ တောင်အရပ် စသည်နည်းတူ။ ဤသို့များလှသော စကြဝဠာများ၌ ဘုရားရှင်အရာ မဟုတ်သည် မရှိပေ။</p> <p>ဘယ်သို့ ကြားသိစေပါသနည်းဘုရား - စကြဝဠာကား များလှသည်၊ တနေရာနေထွက်၊ တနေရာမွန်းတည့်၊ တနေရာနေဝင် မညီကြပေ။ အလုပ်လုပ်ကြ၊ မြူးတူးကြ၊ စားသောက်ကြ၊ ထိုထိုအကြောင်းများဖြင့် သတ္တဝါများ ပျံ့လွင့် မေ့လျော့နေကြရာ ထိုသူများကို အသံဖြင့် ဘုရားရှင် ဘယ်ပုံသိစေမည်နည်းဟု အရှင်အာနန္ဒာ အကြံရကာ မေးလျှောက်သည်။</p> <p>အရောင်အလင်းဖြင့် ဖြန့်စေလိုက်လျှင် - ဘုရားကိုယ်ရောင်တော်တည်း။ အစီအစဉ်မှာ နေရှိသောနေရာမှာ အာနုဘော်ဖြင့် ဝင်စေ၍ မရှိသောနေရာမှာ နေမွန်းတည့်ထားလိုက်သည်၊ နေရှိသောနေရာမှ လူများက “ယခုနေပြင် ယခုပင်ဝင်သွားသည်၊ နတ်နဂါး စသည်များ လှည့်စားလေရော့လား” ဟု ကြံစည်ကြသည်။</p> <p>နေမရှိသောနေရာမှ လူများက “ယခုပင်နေဝင်၊ ယခုပင်မွန်းတည့်နေပြန်ပြီ၊ လှည့်စားမှုတခုခုများလား” ဟု ကြံစည်ကြပြန်သည်၊ အရောင်နှင့် အမှောင်ကို ဆင်ခြင်ကာ “ဘာ့ကြောင့်ပါလိမ့်” ဟု ထိုလူများအကြောင်းရှာစဉ် ဘုရားရှင်သည် အလုပ်စသည် လုပ်နေသူများ ထိတ်လန့်အောင် အမှောင်ထုဖြန့်လိုက်သည်။</p> <p>အားလုံးထိတ်လန့်ပုံ - ဘုရားရှင်သိမြင်လျှင် ဩဒါတကသိုဏ်း ဝင်စားကာ ဖြူသော ဘုရားရောင်တော်လွှတ်၍ လအထောင် နေအထောင်ထွက်သလို တပြိုင်နက် လင်းအောင်ပြုသည်၊ ထိုအရောင်ကား နှမ်းတစေ့မျှသော ကိုယ်အစိတ်ဖြင့် လွှတ်သော အရောင်တည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် စကြဝဠာမြေကို အိုးကင်း၊ သမုဒ္ဒရာရေကိုဆီ၊ မြင်းမိုရ်တောင်ကို မီးစာပြုကာ အခြားမြင်းမိုရ်တောင်ထိပ်၌ ထား၍ မီးထွန်းလျှင် စကြဝဠာတခုသာ...<br> <br>စာမျက်နှာ-474 <hr> လင်းမည်၊ အပြင်သို့ တထွာမျှ အရောင်မထွက်နိုင်၊ ဘုရားရှင်၏ နှမ်းစေ့မျှသော ကိုယ်စိတ်ဖြင့်လွှတ်သော အရောင်ကား စကြဝဠာကုဋေတသိန်း တပြိုင်နက်လင်းသည်။ ထို့ထက်လည်း လင်းနိုင်သည်။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်ကား ဤသို့ကြီးမြတ်သည်။</p> <p>ထိုအရောင်အလင်းကို သိကုန်ရာ၏ - နေကိုဝင်စေ ထွက်စေ၍ အမှောင်ထုလွှတ်သော ယောက်ျားကား ယခုအလင်းပြု၍ တည်ပြန်သည်၊ အံ့ဖွယ်ယောက်ျားပါတကားဟု အရောင်ကိုသိကာ လက်အုပ်ချီထိုင်နေကြသည်။</p> <p>အသံကို ကြားစေနိုင်သည် - စကြဝဠာတောင်တခုကို စည်တွင်း၊ မဟာပထဝီကို စည်ရေကြက်ကာ မြင်းမိုရ်တောင်ကို ရိုက်တုတ်ထားပြီး အခြားမြင်းမိုရ်တောင်ထိပ်မှာ ထားတီးလျှင် စကြဝဠာတခုအတွင်းသာ အသံကြားရသည်၊ အပြင်သို့ အသံတထွာမျှ မထွက်၊ ဘုရားရှင်ကား ပလ္လင်ထိုင်ခုံပေါ်ထိုင်ရင်း စကြဝဠာကုဋေတသိန်းကို အသံဖြင့် သိစေနိုင်သည်၊ ထို့ထက်လည်း စွမ်းနိုင်သည်။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်ကား ဤသို့ကြီးမြတ်သည်။</p> <p>ငါ့အားအရတော်စွ - ဤဗုဒ္ဓ၏ ရဲရဲတောက်မိန့်ခွန်းကြား၍ အာနန္ဒာ၏ အတွင်းစိတ် ပီတိအားကြီးကာ ဥဒါန်းကျူးသည်၊ လာဠုဒါယီထေရ်ကား ရှေးကပင် အရှင်အာနန္ဒာအပေါ် အငြိုးရှိထားရာ ယခုအခွင့်ရသဖြင့် လောင်နေသောမီးတောက် ငြိမ်းလိုက်သလို၊ သွားနေသော နွား၏နှုတ်သီး ရိုက်ချက်ပေးသလို၊ ထမင်းအပြည့်ရှိ ပန်းကန် မှောက်ချလိုက်သလို အရှင်အာနန္ဒာ၏ သဒ္ဓါပျက်အောင် ပြုလိုရကား “သင့်ဆရာဘုရား တန်ခိုးရှိတာ သင့်ဘာအကျိုးရှိလို့လဲ” ဟု ဥဒါယီပြောသည်။</p> <p>ကရုဏာသခင် - ဘုရားရှင် ချောက်ကမ်းပါးပြတ်၌ ရပ်၍တုန်နေသော ယောက်ျားကို သင့်ရာ၌ တည်နေသော အကျိုးလိုလားသူ ယောက်ျားက “ဒီဘက်လာ၊ ဒီဘက်လာ” ဟု အဖန်ဖန်ပြောသလို ဥဒါယီ၏ ထိုအပြောကို တားလို၍ “ဥဒါယီ၊ ဤစကားမဆိုလင့်” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>လူမင်းနတ်မင်း ၇-ကြိမ် - သာဝကတပါး၏တရားကို ကြားနာကြည်ညိုရကျိုးသည်ပင် မပိုင်းခြားနိုင်ပါ၊ ဗုဒ္ဓ၏ သီဟနာဒကို ကြည်ညိုရကျိုးကား ဆိုဖွယ်မလို၊ သာ၍ကြီးပါသော်လည်း အရိယာသာဝကအတွက် ဤ ၇-ဘဝသာ အပိုင်းအခြားရှိသောကြောင့် ဤသို့မိန့်သည်။ မှန်၏၊ ပညာနုသော သောတာပန်သော်မျှ ၇-ဘဝသာ လူနတ်တို့၌ အတ္တဘောကို ရနိုင်တော့သည်၊ ထို့ကြောင့် ၇-ကြိမ်ဟု မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-475 </p><hr> <h3>(၉) ၄-သမဏဝဂ်</h3> <h3>၁။ သမဏသုတ်</h3> <p>ရဟန်းများဥစ္စာ ရဟန်းများပြုအပ်မည့် ကိစ္စ ၃-မျိုးမှာ အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ၊ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ခြင်းတို့တည်း။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ဤသိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သော ကုသိုလ်ဆန္ဒဖြစ်လတ္တံ့ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြရမည်မိန့်။</p> <p>သီလ၊ အဓိသီလ ခွဲပုံ - ငါးပါးသီလသည် သီလ၊ ထိုကိုထောက်၍ ၁၀-ပါးသီလသည် အဓိသီလ၊ ထပ်ထောက် စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလသည် အဓိသီလ။ တနည်း - လောကီသီလ အားလုံး သီလ၊ လောကုတ္တရာသီလသည် အဓိသီလ၊ ထိုသီလကိုပင် ကျင့်အပ်၍ သိက္ခာဟုခေါ်။</p> <p>စိတ္တ၊ အဓိစိတ္တ ခွဲပုံ - ကာမာဝစရစိတ်သည် စိတ္တ၊ ရူပါဝစရစိတ်သည် အဓိစိတ္တ၊ ထိုကိုထောက်၍ အရူပါဝစရစိတ်သည် အဓိစိတ္တ။ တနည်း - လောကီစိတ် အားလုံး စိတ္တ၊ လောကုတ္တရာသည် အဓိစိတ္တ၊ ပညာနည်းတူခွဲ။</p> <h3>၂-ဂဒဘသုတ်</h3> <p>မြည်းသည် နွားများ၏ အဆင်း၊ အသံ၊ ခွာမျိုး မရှိပါဘဲလျက် “ငါလည်း နွား၊ ငါလည်း နွား” ဟု ထင်မှတ်ကာ နွားအုပ်သို့ နောက်မှ နောက်မှလိုက်သကဲ့သို့ ဤအတူသာလျှင် သာသနာတော်၌ အချို့ရဟန်းသည် အဓိသီလစသော သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ အခြားရဟန်းများလို ထက်သန်သောဆန္ဒမျိုး မရှိပါဘဲလျက် “ငါလည်းရဟန်း၊ ငါလည်းရဟန်း” ဟု ရဟန်းသံဃာတို့ နောက်မှ နောက်မှ လိုက်သည်၊ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သောဆန္ဒ ဖြစ်လတ္တံ့ ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြရမည်မိန့်။</p> <h3>၃-ခေတ္တသုတ်</h3> <p>အိမ်ရှင်ယောက်ျား လယ်သမား၏ မျိုးစေ့မချမီ ရှေးအဖို့၌ ပြုလုပ်ဖွယ် ၃-မျိုးမှာ လယ်ကိုကောင်းစွာထွန်ယက်၍ မြေကိုညီညွတ်စွာပြုခြင်း၊ ထို့နောင် သင့်လျော်ချိန်၌ မျိုးစေ့များကြဲချခြင်း၊ ထို့နောင် အခါအားလျော်စွာ ရေကို သွင်းခြင်း၊ ထုတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ရဟန်းအား ရှေးအဖို့၌ ပြုလုပ်ဖွယ် ၃ မျိုးမှာ အဓိသီလစသော သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ခြင်းတို့တည်း။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သော... ဆန္ဒဖြစ်လတ္တံ့ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြရမည်-မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-476 </p><hr> <h3>၄-ဝဇ္ဇီပုတ္တသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော ပြာသာဒ်ဆောင်ပေါက်သောကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဝဇ္ဇီမင်းသား ရဟန်းတပါး ဘုရားထံတော်လာပြီး “လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော်တို့၌ ကျင့်သုံးရန် တပည့်တော် မစွမ်းနိုင်ပါ” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“သို့ဖြစ်လျှင် အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်နိုင်ပါမည်လော” “ကျင့်နိုင်ပါ၏” ဘုရားအမေးကို ရဟန်း ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် သင်သည် သာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်လေ၊ ကျင့်သောသင့်အား ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ အလိုလိုပျောက်လိမ့်မည်။ ပျောက်ခြင်းကြောင့် အကုသိုလ်ကို ပြုလိမ့်မည်မဟုတ်၊ မကောင်းမှုကိုလည်း မှီဝဲလိမ့်မည်မဟုတ်ဟု မိန့်သဖြင့် ထိုရဟန်းကျင့်ရာ ရာဂစသည်များပျောက်၍ အကုသိုလ်မကောင်းမှုများလည်း ကင်းသွားသည်။</p> <p>သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော် - ထိုအချိန်က ပညတ်ပြီး သိက္ခာပုဒ်များသာ ဖြစ်သည်။ ဖြောင့်မတ်သောရဟန်းဖြစ်၍ မစွမ်းနိုင်ကြောင်း အတိအလင်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>သိက္ခာ ၃-ပါး ကျင့်နိုင်ပါ၏ - သိက္ခာ ၃-ပါးလောက်ဆိုလျှင် ဝန်မလေးဟုထင်ကာ လျှောက်ထားသည်။ ဘုရားရှင်ကမူ မြက်ထုံး ၅၀-မရွက်နိုင်သူအား မြက်ထုံး ၁၀၀ စည်း တစည်းကိုသာ ခေါင်းပေါ်တင်ပေးလိုက်သကဲ့သို့ အဓိသီလ သိက္ခာတပါး (သိက္ခာပုဒ် ၁၅၀-ကျော်) ကို မကျင့်နိုင်သူအား အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ နောက် ၂-ပါး ထပ်၍ ၃ ပါးလုံး ကျင့်ခိုင်းလိုက်သည်။</p> <p>နပုဒ်သား ဥတ္တရလုလင် - နူးညံ့၍ ကြေးပြာသာဒ်၌နေသော ဤလုလင်ကို ရဟန်းငယ်များက မီးတင်းကုပ်မိုးယို၍ မြက်ကပို့ရန် တောခေါ်သွား မြက်ကပို့ခိုင်းသည်၊ “မြက်စည်း ၅၀-ကို ရွက်နိုင်ပါမည်လော” “မရွက်နိုင်ပါ” “မြက်စည်း ၈၀-ကို ရွက်နိုင်ပါမည်လော” “မရွက်နိုင်ပါ” “မြက်စည်း ၁၀၀-စည်းတထုံးကို ရွက်နိုင်ပါမည်လော”၊ ၎င်းတထုံးကိုကား “ရွက်နိုင်ပါသည်” ရဟန်းငယ်များအမေးကို ဥတ္တရလုလင် ဖြေကြားသည်။</p> <p>ညာခိုင်းကြပါသည် - ရဟန်းငယ်များသည် မြက်စည်း ၁၀၀-ကို ထုံးဖွဲ့ကာ လုလင်၏ခေါင်းပေါ် တင်ပေးသဖြင့် ညည်းတူးကာ ရှက်လာပြီး မီးတင်းကုပ်အနီးပစ်ချ၊ “ပင်ပန်းသလော” ဟု ရဟန်းငယ်များကမေးရာ တပည့်တော်ကို ကိုယ်တော်တွေက “မြက်စည်း ၅၀ မရွက်နိုင်သည်ကို မြက်စည်း ၁၀၀-ထုံး တထုံးကို ညာရွက်ခိုင်းကြသည်” ဟု ပြန်လျှောက်သည်၊ ဤဥပမာအတိုင်းပင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-477 </p><hr> <h3>၅-သေက္ခသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတပါးသည် မြတ်စွာဘုရားအား “အဘယ်မျှသောအကြောင်းဖြင့် သေက္ခဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်ရာ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ကျင့်ဆဲဖြစ်သောကြောင့်ဟု မိန့်ပြီး မဂ်ဟူသော လမ်းဖြောင့်သို့ အစဉ်လျှောက်လျက် ကျင့်သော သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်အား ရှေးဦးစွာ မဂ်ဉာဏ်အခြားမဲ့၌ အရဟတ္တဖိုလ်၊ ထို့နောင် ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်သည် စင်စစ်ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု မိန့်။</p> <h3>၆-ပထမသိက္ခာသုတ်</h3> <p>ကိုယ်ကျိုးလိုလား အမျိုးသားများ ကျင့်ကြ၍ လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော ၁၅၀-ကျော်သော သိက္ခာပုဒ်အားလုံး အကျုံးဝင်သော သိက္ခာ ၃-မျိုးမှာ အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ၊ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့တည်း။</p> <p>၁။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ သင့်လည်း သင့်ရောက်၏။ ထလည်းထ၏။ အရိယာပုဂ္ဂိုလ် အာပတ်မသင့်ထိုက်ကြောင်းကို ငါဘုရား မဟောအပ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>မဂ်ဟူသော အကျင့်မြတ်၏ အစဖြစ်ကုန်၊ အကျင့်မြတ်အား လျောက်ပတ်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်များ၌ ခိုင်မြဲ တည်တံ့သော သီလရှိ၍ သိက္ခာပုဒ်များ၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် သောတာပန် ဖြစ်၏၊ အပါယ်မကျ ကိန်းသေ၏၊ အထက်မဂ် ၃-ပါးလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိ၏။</p> <p>၂။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ (လ) ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် သကဒါဂါမ် ဖြစ်၏။ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် ဤလူ့ပြည်သို့ တကြိမ်သာလာ၍ ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုလတ္တံ့။</p> <p>၃။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိတို့၌ ပြည့်စုံစွာပြုလေ့ရှိ၏။ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ (လ) ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ်ပဋိသန္ဓေနေသူဖြစ်၏။ ထိုဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏။ ထိုဘုံမှ ပြန်လှည့်ခြင်းသဘော မရှိ။</p> <p>၄။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ ၃-ပါးလုံးတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည်...</p> <p>စာမျက်နှာ-478 <hr> အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝမှာပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ရဟန္တာ ဖြစ်၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် တစိတ်တဒေသ အောက်မဂ်ကို ပြုလေ့ရှိသော သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် တစိတ်တဒေသ အောက်မဂ်ကို ပြီးစေ၏။ အပြည့်အစုံ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြုလေ့ရှိသော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် အပြည့်အစုံအရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြီးစေ၏။ ဤသိက္ခာပုဒ်တို့ကို မပြု-အချည်းနှီးမဟုတ်ကုန်ဟူ၍သာလျှင် ငါဆို၏ဟု မိန့်။</p> <p>အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ - ပြည့်စုံစွာ မပြုစွမ်းနိုင်ခြင်းတည်း။</p> <p>သေးငယ်သောအာပတ်များ - ပါရာဇိက ၄-ပါးကြဉ်၊ ကျန်သမျှအားလုံး သေးငယ်ကြသည်၊ ထိုတွင်လည်း သံဃာဒိသိသ်ထက် ထုလ္လစ္စဉ်းငယ်၊ ထို့အောက် ပါစိတ်၊ ပါဋိဒေသနီ၊ ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီတို့ အဆင့်ဆင့်သေးငယ်ကြသည်၊ ဤကား အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်ဆောင် အရှင်ဆရာတို့အလိုတည်း။</p> <p>ရဟန္တာအာပတ်သင့်ကောင်း - လောကဝဇ္ဇအာပတ်သို့ကား မရောက်ပါ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇအာပတ်သို့သာ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ၃-ပါးလုံးဖြင့် ရောက်ကောင်းသည်၊ ကုဋိကာရ၊ သဟသေယျ စသည်အာပတ်များသို့ ကိုယ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ သဉ္စရိတ္တ၊ ပဒသောဓမ္မ စသည်များသို့ နှုတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရွှေငွေ ခံယူခြင်းသို့ စိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း သင့်ရောက်ကြသည်၊ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်များလည်း နည်းတူပင်။</p> <h3>၇-ဒုတိယ သိက္ခာသုတ်</h3> <p>ကိုယ်ကျိုးလိုလား အမျိုးသားများ ကျင့်ကြ၍ လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော (လ) အဓိပညာ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့တည်း။ (ပထမသိက္ခာသုတ်အတိုင်းသိ)။</p> <p>၁။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် ၇-ကြိမ် ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း အတိုင်းအရှည်ရှိသော သတ္တက္ခတ္တုပရမ သောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌လည်းကောင်း၊ နတ်ပြည်၌လည်းကောင်း ၇-ကြိမ် အတိုင်းအရှည် ပြေးသွားကျင်လည်ရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကိုပြု၏။ (က)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် တဘဝမှ တဘဝသို့ ကျင်လည်ပြေးသွားသော သဘောရှိသော ကောလံကောလ သောတာပန် ဖြစ်၏၊ ၂-ဘဝ- ၃-ဘဝ ပြေးသွားရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကိုပြု၏။ (ခ)<br> <br>စာမျက်နှာ-479 <hr> ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် တဘဝ ပဋိသန္ဓေတည်နေရသော ဧကဗီဇီ သောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌ တဘဝသာ ဖြစ်ရ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။ (ဂ)</p> <p>၂။ ထိုရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ် ဖြစ်၏။ တကြိမ်သာ ဤလူ့ဘုံသို့ပြန်လာ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>၃။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိတို့၌ ပြည့်စုံစွာပြုလေ့ရှိသော်လည်း ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ (လ) ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အထက်ဘုံသို့ဆောင်တတ်သော တဏှာအလျဉ်ရှိသော၊ အကနိဋ္ဌဘုံသို့ ရောက်စေတတ်သော ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (က)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းရှိသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (ခ)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းမရှိဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (ဂ)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အသက်ထက်ဝက်ကိုလွန်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (ဃ)</p> <p>ထိုရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အသက်၏အလယ်ကြား ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။ (င)</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ ၃-ပါးလုံး၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်ဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် တစိတ်တဒေသကို ပြုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် တစိတ်တဒေသကို ပြီးစေ၏။ ပြည့်အစုံကိုပြုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အပြည့်အစုံကို ပြီးစေ၏။ ဤသိက္ခာပုဒ်တို့ကို (မပြု-အချည်းနှီးမဟုတ်ကုန်) ဟူ၍သာလျှင် ငါဆို၏ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-480 <hr> ကောလံကောလ သောတာပန် - ၂-ဘဝ၊ ၃-ဘဝ ဟူရာ၌ ၄-ဘဝ၊ ၅-ဘဝ၊ ၆-ဘဝ အထိ ဤသောတာပန် ကျင်လည်ပြေးသွားနိုင်သည်။</p> <h3>ဥဒ္ဓံသောတ ၄-မျိုးအခွဲ -</h3> <p>ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ - လူ့ပြည်အနာဂါမ်ရ၊ အဝိဟာဘုံ၌ဖြစ်၊ အကနိဋ္ဌအရောက်သွား၊ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>ဥဒ္ဓံသောတ န အကနိဋ္ဌဂါမီ - အဝိဟာ စသည်တို့၌ဖြစ်၊ အကနိဋ္ဌအရောက်မသွားဘဲ အထက်ဗြဟ္မာ့ပြည်၌ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>န ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ - လူ့ပြည်မှ စုတိပြီး အကနိဋ္ဌ၌သာဖြစ်၊ ယင်းဘုံ၌ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>န ဥဒ္ဓံသောတ န အကနိဋ္ဌဂါမီ - လူ့ပြည်မှ စုတိပြီး အဝိဟာစသည် ၄-ဘုံ တဘုံဘုံ၌ဖြစ်၊ ထိုဘုံ၌သာ နိဗ္ဗာန်စံသည်။</p> <p>ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီအနာဂါမ် - မဟာကပ် တထောင် အသက်ရှည်သော အဝိဟာဘုံ၌ဖြစ်၍ မဟာကပ် ၅၀၀-လွန်မှ ရဟန္တာဖြစ်သူတည်း။ အတပ္ပါဘုံစသည်တို့၌လည်း နည်းတူပင်။</p> <p>အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ ၃-မျိုး - အသက်ထက်ဝက်မလွန်မီ အလယ်အကြား၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသူများကား မဟာကပ် ၁၀၀၀-သက်တမ်းရှိသော အဝိဟာဘုံ၌ မဟာကပ် ၁၀၀-၌ ရဟန္တာဖြစ်သူ၊ ၂၀၀-၌ ဖြစ်သူ၊ ၄၀၀-၌ ဖြစ်သူဟု ၃ မျိုးရှိသည်။</p> <h3>အရိယာပုဂ္ဂိုလ်များ ရေတွက်ပုံ -</h3> <p>သောတာပန် ၂၄ - သာသနာတော်၌ သဒ္ဓါ၊ ပညာဓုရ ၂-ပါး တပါးပါးဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပဋိပဒါ ၄-ပါး တပါးပါးဖြင့်လည်းကောင်း သောတာပန်ဖြစ်ရာ ဧကဗီဇိစသော သောတာပန် ၃-မျိုးကို ဓူရ ၂-ပါးဖြင့် မြှောက်၊ ၆-ရ၏။ ပဋိပဒါ ၄-ပါးဖြင့် မြှောက် ၂၄-ရသည်။</p> <p>သကဒါဂါမ် ၁၂ - ဝိမောက္ခ ၃-ပါး တပါးပါးဖြင့် သကဒါဂါမ်ဖြစ်ရာ ပဋိပဒါ ၄-ပါးနှင့် စပ်ပါက ၃ x ၄ = ၁၂ ဖြစ်သည်။</p> <p>အနာဂါမ် ၄၈ - အဝိဟာဘုံ၌ အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ ၃-ဦး၊ ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ ၁-ဦး၊ ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ ၁-ဦး၊ ပေါင်း ၅-ဦးရရာ အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ၊ သသင်္ခါရ...<br> <br>စာမျက်နှာ-481 <hr> ပရိနိဗ္ဗာယီ ၂-မျိုး ရကောင်းသဖြင့် $5 \times 2 = 10$ အဝိဟာဘုံ၌ ရသည်၊ ထို့အတူ အတပ္ပါစသော ၃-ဘုံ ၁၀-စီ၊ ပေါင်း ၄-ဘုံ ၄၀ ရသည်၊ အကနိဋ္ဌဘုံ၌ကား ဥဒ္ဓံသောတ မရှိသဖြင့် ၅-ဦးသာ ရရာ အသင်္ခါရ၊ သသင်္ခါရ ပရိနိဗ္ဗာယီ ၂-မျိုးဖြင့်မြှောက် $4 \times 2 = 8$ ယောက်ရသည်၊ ပေါင်း ၄၈-ယောက်တည်း၊ ရဟန္တာ ၁၂-ယောက်ကို သကဒါဂါမ်ကဲ့သို့ ရေတွက်ပါ။<br> ၈-တတိယသိက္ခာသုတ်</p> <p>ကိုယ်ကျိုးလိုလား အမျိုးသားများကျင့်ကြ၍ လခွဲတကြိမ် အကျဉ်းပြအပ်သော (လ) အဓိပညာ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့တည်း။ (ပထမသိက္ခာသုတ်လို။)</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလတို့၌ ပြည့်စုံစွာ ပြုလေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိ၊ ပညာ၌မူ အတိုင်းအရှည်အားဖြင့်သာ ပြုလေ့ရှိ၏။ ထိုရဟန်းသည် သေးငယ်သောအာပတ်များသို့ (လ) ထိုရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေ၏။</p> <p>ထိုအရဟတ္တဖိုလ်သို့လည်း မရောက်နိုင်၊ ထိုးထွင်း၍ မသိနိုင်သည်ရှိသော် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် အသက်ထက်ဝက်ကို လွန်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် အောက်ကာမဘုံ (လ) ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းမရှိဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် ... အောက်ကာမဘုံ (လ) ကုန်ခြင်းကြောင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသော တိုက်တွန်းခြင်းရှိသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် အောက်ကာမဘုံ (လ) ကုန်ခြင်းကြောင့် အထက်ဘုံသို့ ဆောင်တတ်သော တဏှာအလျဉ်ရှိသော အကနိဋ္ဌဘုံသို့ ရောက်စေတတ်သော ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း သကဒါဂါမ် ဖြစ်၏၊ တကြိမ်သာ ဤလူ့ဘုံသို့ ပြန်လာ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-482 <hr> ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး(လ)ကြောင့် တဘဝ ပဋိသန္ဓေနေရသော ဧကဗီဇိသောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌ တဘဝသာ ဖြစ်ရ၍ ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး(လ)ကြောင့် တဘဝမှ တဘဝသို့ ကျင်လည်ပြေးသွားသော သဘောရှိသော ကောလံကောလသောတာပန် ဖြစ်၏။ ၂-ဘဝ ၃-ဘဝ ပြေးသွား ကျင်လည်ရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>ထိုသို့လည်း မရောက်နိုင် မသိနိုင်သည်ရှိသော် သံယောဇဉ် ၃-ပါး(လ)ကြောင့် ၇-ကြိမ် ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း အတိုင်းအရှည်ရှိသော သတ္တက္ခတ္တုပရမသောတာပန် ဖြစ်၏။ လူ့ပြည်၌ လည်းကောင်း၊ နတ်ပြည်၌ လည်းကောင်း ၇ ကြိမ် အတိုင်းအရှည် ပြေးသွား ကျင်လည်ရလျက် ဒုက္ခအဆုံးကို ပြု၏။</p> <p>ဤသို့ အပြည့်အစုံ ပြုလေ့ရှိသူသည် အပြည့်အစုံကို ပြီးစေ၏၊ တစိတ်တဒေသကို ပြုလေ့ရှိသူသည် တစိတ်တဒေသကို ပြီးစေ၏။ သိက္ခာပုဒ်တို့ကို မပြု-အချည်းနှီးမဟုတ်ကုန်ဟူ၍သာ ငါဆို၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၉-ပဌမသိက္ခတ္တယသုတ်</h3> <p>ဤသုတ်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို လည်းကောင်း၊ အဓိသီလသိက္ခာအရ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလ၊ အဓိစိတ္တသိက္ခာအရ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေခြင်း၊ အဓိပညာသိက္ခာအရ သစ္စာ ၄-ပါးသိခြင်းကိုလည်းကောင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀-ဒုတိယ သိက္ခတ္တယသုတ်</h3> <p>ရှေ့ပိုင်း၌ ပထမသုတ်အတိုင်းပင်တည်း၊ အဆုံး အဓိပညာသိက္ခာအရကိုမူ အရဟတ္တဖိုလ် ပညာဟု ဟောတော်မူပြီး ဂါထာအားဖြင့် -</p> <p>လုံ့လ ပညာစွမ်းအား တည်ကြည်ခြင်းရှိ၍ ဈာန်ဝင်စားလေ့ရှိကာ သတိဣန္ဒြေရှိသူသည် သိက္ခာသုံးပါးကို ကျင့်ရာသည်။</p> <p>အကြင်သူသည် သမာဓိဖြင့် ရှေ့နောက်ကာလ ၂-ပါးလုံးဝယ် သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်ရာ၏။ ကိုယ်၏ အထက်ပိုင်း အောက်ပိုင်းကို အသုဘဟု ရှု၏။ နေ့ရောညပါ သိက္ခာ ၃-ပါးတို့၌ ကျင့်၏။ အကျင့်သီလနှင့် ပြည့်စုံသော ထိုသူကို သေက္ခဟု ဆိုကုန်၏။ သမာဓိနှင့် ပြည့်စုံ၍ အကျင့်မြတ် အဆုံးနိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်သော ထိုသူကို လောက၌ စတုသစ္စဗုဒ္ဓဟု ဆိုကုန်၏။</p> <p>တဏှာကုန်ရာ အရဟတ္တဖိုလ်နှင့် ပြည့်စုံသူအား ဆီမီးငြိမ်းသကဲ့သို့ အဆုံးဝိညာဉ်၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့် စိတ်၏ (တဖန် မဖြစ်သောအားဖြင့်) ကင်းလွှတ်ခြင်းသည် ဖြစ်၏ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-483 </p><hr> <h3>၁၁-သင်္ကဝါသုတ်</h3> <p>သံဃာများနှင့်အတူ ဘုရားရှင် ဒေသစာရီ ကြွချီ၍ ကောသလတိုင်း သင်္ကဝါနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းများကို သိက္ခာပုဒ်နှင့် စပ်သော တရားစကားဖြင့် အကျိုးသိမြင်စေလျက် တရားဆောက်တည်စေကာ တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန်စေတော်မူသည်။</p> <p>ထိုအခါ “ဤရဟန်း ဂေါတမသည် အလွန်ပင် ခေါင်းပါးစေလိုယောင်တကား” ဟု သင်္ကဝါနိဂုံးကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီး ကဿပဂေါတ္တသည် ကြံပြီး သည်းမခံနိုင်ခြင်း မကျေနပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘုရားရှင်လည်း ယင်းနိဂုံး၌ မွေ့လျော်သမျှ နေတော်မူပြီး ခရီးစဉ်အတိုင်းကြွ၊ ရာဇဂြိုဟ်ရောက်ရှိ သီတင်းသုံးနေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ကြွသွားပြီး မကြာမီ ကဿပဂေါတ္တရဟန်းအား နောင်တရခြင်း ကုက္ကုစ္စ၊ နှလုံးမသာခြင်း ဝိပ္ပဋိသာရဖြစ်တော့သည်၊ “ငါသည် သီလစသော ဂုဏ်တို့ကိုမရပြီ၊ ရခြင်းမဖြစ်ပြီတကား၊ ငါသည် ရဟန်းအဖြစ်ကို မကောင်းသဖြင့် ရခြင်းဖြစ်ရပြီ၊ ကောင်းစွာရခြင်းမဖြစ်ရပြီတကား၊ မြတ်စွာဘုရား၏ တရားနှင့်စပ်၍ နှလုံးသွင်းမှားကာ မကျေနပ်ခြင်းဖြစ်ခဲ့၏၊ ငါသည် ဘုရားရှင်ထံသွား၍ အပြစ်ကို ဝန်ခံလျှောက်ထားမှ ကောင်းပေမည်” ဟု ကြံပြီး ကျောင်းအိပ်ရာနေရာကို သိမ်းကာ ရာဇဂြိုဟ် ဘုရားထံသွား အကြောင်းစုံ ဝန်ခံလျှောက်ထားသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ကဿပအား အပြစ်ကိုမြင်ကာ ကုစားခြင်းကြောင့် သင့်အပြစ်များကို ငါတို့လက်ခံကြောင်း စသည်ဖြင့် မိန့်ကြားပြီး -<br> သီတင်းကြီးရဟန်း၊ သီတင်းလတ်ရဟန်း၊ သီတင်းငယ်ရဟန်း မည်သူပင်ဖြစ်စေ သိက္ခာမလိုလားသူ၊ သိက္ခာဆောက်တည်ခြင်း၏ ဂုဏ်ကို မချီးကျူးသူဖြစ်အံ့၊ သိက္ခာမလိုလားသော ရဟန်းများကိုလည်း သိက္ခာမဆောက်တည်စေအံ့၊ သိက္ခာလိုလားသော ရဟန်းများ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း သင့်သောအခါ ဟုတ်မှန်စွာ မချီးကျူးအံ့၊ ဤသို့သောရဟန်းမျိုးကို ငါဘုရား မချီးမွမ်း။</p> <p>အကြောင်းကား သိက္ခာမလိုလားသော ထိုရဟန်းကို ဘုရားချီးမွမ်းတော်မူ၏ဟု အခြားရဟန်းများက ထိုရဟန်းကို ဆည်းကပ်ကုန်ရာ၏။ ဆည်းကပ်သော ရဟန်းများသည် ထိုရဟန်း၏အမူအရာသို့ အတုလိုက်ကုန်ရာ၏။ ထိုရဟန်းများအား ထိုသို့အတုလိုက်ခြင်းသည် ကာလရှည်ကြာ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>သီတင်းကြီးရဟန်း၊ သီတင်းလတ်ရဟန်း၊ သီတင်းငယ်ရဟန်း မည်သူပင်ဖြစ်စေ သိက္ခာလိုလားသူ၊ သိက္ခာဆောက်တည်ခြင်း၏ ဂုဏ်ကိုချီးမွမ်းသူစသည်ဖြစ်လျှင် ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူကြောင်း၊ လိုက်သူများအား ကာလကြာ စီးပွားချမ်းသာဖို့သာဖြစ်သောကြောင့်ဟု အကြောင်းနှင့်တကွ အပြန်အားဖြင့် အကျယ်မိန့်ကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-484 </p><hr> <h3>(၁၀) ၅-လောဏကပလ္လဝဂ်</h3> <h3>၁-အစ္စာယိကသုတ်</h3> <p>အိမ်ရှင်ယောက်ျား လယ်သမား၏ ဆောလျင်စွာ ပြုရမည့် ပြုလုပ်ဖွယ် ၃-မျိုးမှာ လျင်မြန်ကောင်းမွန်စွာ လယ်ကိုထွန်ယက်၍ မြေကိုညီညွတ်စွာပြုခြင်း၊ ပြီးလျှင် ကောင်းမွန်ပြေပြစ်စွာ မျိုးစေ့များကြဲချခြင်း၊ ပြီးလျှင် ရေကို သွင်းထုတ်ခြင်းတို့တည်း။ လယ်သမားအား “ယနေ့ပင် ငါ့စပါးများ ပေါက်ပါစေ၊ နက်ဖြန် ဖုံးပါစေ၊ သန်ဘက်ခါ မှည့်ပါစေ” ဟု လိုတိုင်းပြီးနိုင်သော ထိုတန်ခိုးစွမ်းမရှိပေ၊ စင်စစ်သော်ကား ထိုလယ်သမား၏ ထိုစပါးများသည် ညီညွတ်သောဥတုကိုရမှ ပေါက်လည်းပေါက်၊ ဖုံးလည်းဖုံး၊ မှည့်လည်းမှည့်သော အခါမျိုးသည် ရှိ၏။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ရဟန်း၏ ဆောလျင်စွာပြုရမည့် ပြုလုပ်ဖွယ် ၃-မျိုးမှာ အဓိသီလ၊ အဓိစိတ္တ၊ အဓိပညာ၊ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ခြင်းတို့တည်း။ ထိုရဟန်းအား “ယနေ့၌သော်လည်းကောင်း၊ နက်ဖြန် သန်ဘက်၌သော်လည်းကောင်း ငါ၏စိတ်သည် အစွဲကင်းသော အာသဝေါတို့မှ လွတ်ပါစေသတည်း” ဟု လိုတိုင်းပြီးစေနိုင်သော တန်ခိုးစွမ်း မရှိပေ၊ စင်စစ်သော်ကား သိက္ခာ ၃-ပါးကိုကျင့်သော ထိုရဟန်း၏ စိတ်သည် အစွဲကင်းကာ အာသဝေါတို့မှ လွတ်သော အခါမျိုးသည် ရှိ၏။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ သိက္ခာ ၃-ပါးကို ဆောက်တည်ရာ၌ ငါတို့အား ထက်သန်သော ဆန္ဒဖြစ်လတ္တံ့ဟု ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ ကျင့်ကြရမည်-မိန့်။</p> <p>အလုပ် ၂-ခုအထူး - မချွတ်ပုံသေပြုရမည်ကား ကရဏီယ၊ မပြုဘဲ နေရသေးသည်ကား ကိစ္စဟု ခွဲပြသည်။<br> စပါးပင် ပေါက်ချိန် - ၃-ရက်မြောက် အစိုပေါက်၍ ၇-ရက်ရောက်သော် အညွန့်ထွက်သည်၊ တလခွဲကြာသော် ဖုံး၍ ၃-လရောက်သော် မှည့်သည်။</p> <h3>၂-ပဝိဝေကသုတ်</h3> <p>သာသနာပ ပရိဗိုဇ်များ ပညတ်ကြသော ကိလေသာမှ ကင်းဆိတ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်းကို မှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သင်္ကန်းကိုမှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်း ဟူသည်- ပိုက်ဆံလျှော်အဝတ်ကိုဆောင်ခြင်း၊ ပိုက်ဆံလျှော်ဖြင့် ရောရှက်သော အဝတ်၊ လူသေကောင် အဝတ် (ပံ့သကူအဝတ်)၊ သစ်ခေါက်အဝတ်၊ သစ်နက်ရေ၊ ခွာနှင့် ဟက္ခသော သစ်နက်မြှင်အဝတ်၊ သမန်းမြက်အဝတ်၊ လျှော်တေအဝတ်၊ ပျဉ်ချပ်အဝတ်၊ လူ့ဆံပင်ဖြင့် ရက်သော ကမ္ဗလာ၊ သားမြီးကမ္ဗလာ၊ ခင်ပုပ်ငှက်တောင် အဝတ်ကိုသော်လည်း ဆောင်ခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-485 <hr> ဆွမ်းကိုမှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်း ဟူသည် - ဟင်းရွက်စိမ်းကိုသော်လည်း စားခြင်း၊ ပြောင်းဆန်မြက်၊ ကျိတ်သီးဆန်၊ သားရေ အစအန၊ မှော်၊ ဆန်ကွဲ၊ ထမင်းချိုး၊ နှမ်းမုန့်ညက်၊ မြက်၊ နွားချေးကိုသော်လည်း စားခြင်း၊ တောသစ်မြစ် သစ်သီးလျှင် အစာရှိသည်ဖြစ်၍ ကြွေကျသော သစ်သီးကိုစားလျက် မျှတခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ကျောင်းကိုမှီ၍ဖြစ်သော ကင်းဆိတ်ခြင်း ဟူသည် - တော၊ သစ်ပင်ရင်း၊ သင်္ချိုင်း၊ တောအုပ်၊ ပြင်၊ ကောက်ရိုးပုံ၊ ကောက်ရိုးအုံတို့တည်း။</p> ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်း၏ ကိလေသာမှ ကင်းဆိတ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ - <p>၁။ ရဟန်းသည် သီလနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ထိုရဟန်းအား သီလမရှိခြင်းကိုလည်း ပယ်အပ်၏၊ ထိုသီလမရှိခြင်းမှလည်း ကင်းဆိတ်၏။</p> <p>၂။ အမြင်မှန်ရှိ၏၊ အမြင်မှားကိုလည်း ပယ်အပ်၏၊ အမြင်မှားမှလည်း ကင်းဆိတ်၏။</p> <p>၃။ ကုန်ပြီးသော အာသဝေါရှိ၏၊ အာသဝေါတို့ကိုလည်း ပယ်အပ်ကုန်၏။ အာသဝေါတို့မှလည်း ကင်းဆိတ်၏။</p> <p>ဆိုခဲ့ပြီး အကြောင်းများကြောင့် ဤရဟန်းကို သီလဟူသော အမြတ်အနှစ်သို့ ရောက်သူ၊ စင်ကြယ်သူ၊ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာဟူသော ဂုဏ်အနှစ်၌ တည်သူဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>လယ်သမား၏ သလေးစပါးခင်းသည် ပြည့်စုံ၏။ ထိုအခင်းကို လယ်သမားသည် လျင်မြန်စွာ ရိတ်စေ၏။ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ စုရုံးစေရာ၏။ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ တိုက်စေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ စုပုံစေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ နယ်စေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ လှေ့စေရာ၏၊ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ ထောင်းထုစေရာ၏။ ပြီးလျှင် လျင်မြန်စွာ ဖွဲ့တို့ကို လွှင့်ထုတ်စေရာ၏၊ ဤသို့ပြုလျှင် အိမ်ရှင်ယောက်ျား လယ်သမား၏ စပါးများသည် ဆန်ဟူသော အမြတ်အနှစ်သို့ ရောက်ကုန်၏၊ စင်ကြယ်ကုန်၏၊ ဆန်ဟူသော အနှစ်၌ တည်ကုန်၏၊ ဤဥပမာအတိုင်းပင် မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>၃-သရဒသုတ်</h3> <p>တန်ဆောင်မုန်းလအခါ တိမ်သားကင်းစင် မိုးကောင်းကင်၌ တက်လာသော နေမင်းသည် ကောင်းကင်ရှိ အမိုက်မှောင်အားလုံးကို ဖျက်ဆီး၍ ထွန်းလင်းတောက်ပ တင့်တယ်သလို အရိယာသာဝကအား ကိလေသာမြူကင်းသော သောတာပတ္တိဉာဏ်အမြင်သည် ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ ပေါ်လာသည်နှင့် တပြိုင်နက် အရိယာသာဝကအား သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသ သံယောဇဉ် ၃-ပါးတို့သည် ပျောက်ကုန်၏။</p> <p>ထိုမှ နောက်၌ အဘိဇ္ဈာ၊ ဗျာပါဒတို့မှ လွတ်မြောက်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ကာမတို့မှ လည်းကောင်း၊ အကုသိုလ်တရားတို့မှ လည်းကောင်း ကင်းဆိတ်၍သာလျှင် ဝိတက်...<br> <br>စာမျက်နှာ-486 <hr> ဝိစာရနှင့်တကွဖြစ်သော ဆိတ်ငြိမ်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော ပီတိသုခရှိသော ပထမဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏။ ထိုအခါ၌ အရိယာသာဝကသည် အကယ်၍ သေငြားအံ့၊ ထိုသာဝကအား လူ့ပြည် ပြန်လာစေနိုင်သော သံယောဇဉ်မရှိပြီဟု မိန့်။</p> <h3>၄-ပရိသာသုတ်</h3> <p>ပရိသတ် ၃-မျိုးမှာ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော အဂ္ဂဝတီပရိသတ်၊ မညီညွတ်သော ဝဂ္ဂပရိသတ်၊ ညီညွတ်သော သမဂ္ဂပရိသတ် တို့တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော အဂ္ဂဝတီပရိသတ် ဟူသည် - ဤသာသနာတော်ဝယ် အကြင်ပရိသတ်၌ သီတင်းကြီးရဟန်းများသည် ပစ္စည်းများအောင် မကျင့်ကြ၊ သိက္ခာ ၃-ပါး လေးစားကြ၏။ အောက်သို့ သက်စေတတ်သော တရား၌ စွန့်ချအပ်သော လုံ့လရှိကြ၏။ ကင်းဆိတ်ခြင်း ၃-ပါး၌ ရှေ့သွားဖြစ်ကြ၏။ မရောက် မရ မျက်မှောက်မပြုရသေးသော ဈာန်မဂ်ဖိုလ်တရားသို့ ရောက်ရ မျက်မှောက်ပြုဖို့ရာ လုံ့လစိုက်ကြ၏။ နောင်လာနောင်သားများလည်း ထိုသီတင်းကြီးရဟန်းများ၏ အပြုအမူအတိုင်း လိုက်ကြသည်။ ဤပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ရှိသော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>မညီညွတ်သော ဝဂ္ဂပရိသတ် ဟူသည် - မျက်မှောက်မျက်ကွယ် ငြင်းခုံလျက် ဆန့်ကျင်ဘက် ပြောကြား စကားများတတ်ကြသည့်ပြင် အချင်းချင်း နှုတ်လှန်ထိုး၍လည်း နေကြကုန်သော ရဟန်းများရှိသော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>ညီညွတ်သော သမဂ္ဂပရိသတ် ဟူသည် - ညီညွတ်ဝမ်းမြောက်ကြလျက် ဆန့်ကျင်ဘက်မပြော၊ နို့နှင့်ရေ ရောထားသလို ဖြစ်ကြ၍ အချင်းချင်း ချစ်သောမျက်စိတို့ဖြင့် ကောင်းစွာ ကြည့်ကြ နေထိုင်ကြသော ရဟန်းများရှိသော ပရိသတ်တည်း။</p> <p>ညီညွတ်သော သမဂ္ဂပရိသတ် ဖြစ်သောအခါ၌ ရဟန်းများသည် ကောင်းမှုများစွာကို ဖြစ်စေကုန်၏။ ထိုအခါ၌ ရဟန်းများသည် စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်ကြောင်း ဝမ်းမြောက်ခြင်း မုဒိတာဖြင့် မြတ်သော နေခြင်းကို နေကုန်၏။ ဝမ်းမြောက်သူအား နှစ်သက်ခြင်း ပီတိဖြစ်၏။ နှစ်သက်သူ၏ ကိုယ်သည် ငြိမ်းချမ်း၏၊ ငြိမ်းချမ်းသော ကိုယ်ရှိသူသည် ချမ်းသာကို ခံစား၏၊ ချမ်းသာခြင်းရှိသူ၏စိတ်သည် တည်ကြည်၏။ တောင်ထိပ်၌ မိုးသည်းထန်စွာ ရွာလတ်သော် ထိုရေသည် နိမ့်ရာ နိမ့်ရာသို့ စီးဆင်း၍ တောင်ချောက် ပပ်ကြားကွဲ မြောင်းငယ်တို့ကို ပြည့်လျှံစေ၏။ ပြည့်လျှံပြီး အိုင်ငယ် အိုင်ကြီး၊ မြစ်ငယ် မြစ်ကြီးတို့ကို ပြည့်လျှံစေ၏။ ပြည့်လျှံပြီး မဟာသမုဒ္ဒရာတို့ကို ပြည့်လျှံစေကုန်၏။ ဤအတူသာလျှင် သမဂ္ဂပရိသတ်နှင့် စပ်၍ တည်ကြည်ခြင်း အကျိုးထိ သက်ရောက်ပုံ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-487 </p><hr> <h3>၅-ပဌမအာဇာနိယသုတ်</h3> <p>ဤလောက၌ အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော အာဇာနည်မြင်းကောင်းသည် မင်းအား လျောက်ပတ်၏၊ မင်း၏ အသုံးအဆောင်ဖြစ်၏။ မင်း၏အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းဟူ၍သာ ရေတွက်ခြင်းသို့ရောက်၏။ ဤအတူသာလျှင် အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် အဝေးမှယူဆောင်၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ ဧည့်သည်ဖို့ စီမံထားသောဝတ္ထုကိုလည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ တမလွန်ရှည်မြော် အလှူတော်ကို ခံထိုက်၏။ လက်အုပ်ချီခြင်းငှာထိုက်၏၊ သတ္တဝါများ၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံးလယ်မြေဖြစ်၏။</p> <p>ရဟန်း၏အဆင်း ဟူသည် သီလတည်းဟူသော ဂုဏ်အဆင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ ခွန်အား ဟူသည် အကုသိုလ်တရားများပယ်ဖို့ ကုသိုလ်တရားများ ပြည့်စုံစေဖို့ အားထုတ်ခြင်း စသော ဝီရိယအားနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။ လျင်မြန်ခြင်း ဟူသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိသော သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်အလျင်ဖြင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>၆-၇- ဒုတိယ၊ တတိယ အာဇာနိယသုတ်များကိုလည်း အလားတူ ဟောတော်မူ၏။ အထူးမှာ ရဟန်း၏လျင်မြန်ခြင်းဟူရာ၌ ဒုတိယသုတ်ဝယ် အောက်မဂ် ၃-ပါး၊ အောက်ဖိုလ် ၃-ပါး လျင်မြန်ခြင်းများကိုယူရ၍ တတိယသုတ်ဝယ် အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်အလျင်ကို ယူရသည်။</p> <h3>၈-ပေါတ္ထကသုတ်</h3> <p>လျှော်မြှင်ပုဆိုးအသစ်သည် လည်းကောင်း၊ တပတ်ရစ်သည်လည်းကောင်း၊ ပုဆိုးဟောင်းသည်လည်းကောင်း အဆင်းမလှ၊ အတွေ့လည်းကြမ်းတမ်း၊ အဖိုးလည်းမတန်၊ ပုဆိုးဟောင်းကိုမူ လက်သုတ်ပုဝါသော်လည်း ပြုလုပ်ကြ၊ အမှိုက်ပုံ၌သော်လည်း စွန့်ပစ်ကြသည်။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် သီတင်းငယ်ဖြစ်သော ရဟန်းသည်လည်းကောင်း၊ သီတင်းလတ်သည်လည်းကောင်း၊ သီတင်းကြီးသည် လည်းကောင်း၊ သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်သူဖြစ်အံ့၊ ဤအဖြစ်ကား ရဟန်း၏ အဆင်းမလှခြင်းဖြစ်သည်၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုး အဆင်းမလှသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ထိုသီလမရှိသောရဟန်းအား ဆည်းကပ်လုပ်ကျွေး အတုလုပ်သူများအား ထိုဆည်းကပ်ခြင်းစသည် ကာလရှည်ကြာ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာဖြစ်၏။ ဤဆင်းရဲခြင်းသည် ရဟန်း၏အတွေ့ကြမ်းခြင်းဖြစ်သည်၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုး အတွေ့ကြမ်းသကဲ့သို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-488 <hr> ထိုရဟန်းခံယူသော ပစ္စည်း ၄-ဖြာ အလှူဒကာတို့၏ အလှူသည် ကြီးသောအာနိသင်မရှိ၊ ဤအလှူ အကျိုးမကြီးခြင်းသည် ရဟန်း၏ အဖိုးမတန်ခြင်းဖြစ်သည်၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုး အဖိုးမတန်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ဤသဘောရှိသော သီတင်းကြီးရဟန်းသည် သံဃာ့အလယ်၌ စကားဆိုအံ့၊ ထိုသီတင်းကြီးရဟန်းကို ရဟန်းများက “မိုက်မဲမလိမ္မာသော သင်၏စကားဖြင့် အဘယ်အကျိုးရှိအံ့နည်း၊ သင်စင်လျက်လည်း စကားဆိုသင့်သည်ဟု မှတ်ထင်ဘိ၏” ဟူ၍ ပြောဆိုကြ၏။ အမှိုက်ပုံ၌ လျှော်မြှင်ပုဆိုးကို စွန့်ပစ်သကဲ့သို့ သံဃာက နှင်ထုတ်ကြောင်း သဘောရှိသောစကားကို ထိုသီလမရှိသော သီတင်းကြီးသည် အမျက်ထွက်ကာ နှလုံးမသာဘဲ မြွက်ဆို၏။</p> <p>ကာသိတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးသစ်သည် လည်းကောင်း၊ တပတ်ရစ် ပုဆိုးသည် လည်းကောင်း၊ ပုဆိုးဟောင်းသည် လည်းကောင်း အဆင်းလှ၏။ အတွေ့လည်းကောင်း၏၊ အဖိုးလည်းတန်၏၊ ပုဆိုးဟောင်းကို ရတနာထုပ်သော်လည်းပြုလုပ်၏၊ နံ့သာကြုတ်၌သော်လည်း ထည့်ကုန်၏၊ ဤအတူသာလျှင် သီတင်းငယ်၊ လတ်၊ ကြီး ရဟန်း၏သီလရှိ၍ ကောင်းသောသဘောရှိလျှင် အထက်ပါအတိုင်း အဆင်းလှ၊ အတွေ့ကောင်း၊ အဖိုးတန်ပုံကို သိအပ်သည်။</p> <p>ဤသဘောရှိသော သီတင်းကြီးရဟန်းသည် သံဃာ့အလယ်၌ စကားဆိုအံ့၊ ထိုသီတင်းကြီးကို ရဟန်းများက “အရှင်တို့၊ နည်းသောအသံရှိကြပါ၊ သီတင်းကြီးရဟန်းသည် သုတ်၊ အဘိဓမ္မာ၊ ဝိနည်းကို ရွတ်ဆိုနေ၏” ဟု ပြောဆိုကုန်၏။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ “ငါသည် ကာသိကတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးနှင့်တူစွာဖြစ်စေအံ့၊ လျှော်မြှင်ပုဆိုးပမာ မဖြစ်စေအံ့” ဟု ကျင့်ရမည်၊ ဤအတိုင်းသာ သင်တို့ကျင့်ကြဟု မိန့်။</p> <h3>၉-လောဏကပလ္လသုတ်</h3> <p>“ဤသတ္တဝါသည် ကံကိုပြုသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ထိုကံ၏အကျိုးကို ခံစားရ၏” ဟု တစုံတယောက်က ဆိုငြားအံ့၊ ဤဆိုတိုင်းဖြစ်သော် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မဖြစ်တော့ချေ၊ ကောင်းစွာဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုခွင့်မရှိတော့ချေ။ “ဤသတ္တဝါသည် ခံစားအပ်သောကံကိုပြုသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ထိုကံ၏အကျိုးကို ခံစားရ၏” ဟု တစုံတယောက်ကဆိုအံ့၊ ဤဆိုတိုင်းဖြစ်သော် အကျင့်မြတ်ကိုကျင့်သုံးမှု ဖြစ်နိုင်၏၊ ကောင်းစွာဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုခွင့်ရှိနိုင်၏။ (ဒုတိယစကား၌ “ခံစားအပ်သော” သာထူး)။<br> <br>စာမျက်နှာ-489 <hr> ဤလောက၌ အချို့သူပြုအပ်သော မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ထိုပြုသူကို ငရဲသို့ဆောင်၏။ အချို့သူပြုအပ်သော ထိုသဘောသာရှိသော (မျက်မှောက်ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော) မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှ မထင်၊ အကျိုးများစွာဘယ်မှာထင်ပါအံ့နည်း။ (ကံ ၂-ပါးတူလျက်ထူးခြားပုံ)။</p> <p>အဘယ်သို့ သဘောရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုအပ်သော မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ထိုပြုသူကို ငရဲသို့ ဆောင်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကာယဘာဝနာကိုလည်း မပွားများ၊ သီလ၊ စိတ်၊ ပညာကိုလည်း မပွားများ၊ ဂုဏ်အားဖြင့်ငယ်၏။ ဂုဏ်ငယ်သောအားဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ငယ်၏။ မကောင်းမှု အနည်းငယ်ဖြင့် ဆင်းရဲစွာ နေရ၏၊ ဤသဘောရှိသူ ပြုအပ်သော မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ထိုပြုသူကို ငရဲသို့ ဆောင်၏။</p> <p>အဘယ်သဘောရှိသူ ပြုအပ်သော ထိုသဘောသာရှိသော (မျက်မှောက်ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော) မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှမထင်၊ အကျိုးများစွာ ဘယ်မှာထင်ပါအံ့နည်းဟူသည် အဘယ်နည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာယဘာဝနာ၊ သီလ၊ စိတ်၊ ပညာကိုလည်း ပွားများ၏၊ ဂုဏ်အားဖြင့် မငယ်၊ ဂုဏ်ကြီးသော အားဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ကြီး၏၊ ရာဂ စသည်တို့ မရှိသဖြင့် နေရ၏။ ဤသဘောရှိသူပြုအပ်သော ထိုသဘောသာရှိသော (မျက်မှောက်ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော) မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်သည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှမထင်၊ အကျိုးများစွာ ဘယ်မှာထင်ပါအံ့နည်း။</p> <h3>ဤနေရာ၌ ပုစ္ဆာဝိဿဇ္ဇနာဖြင့် ဥပမာကို ဘုရားရှင်မိန့်ကြားသည်။</h3> <p>“ဆားခွက်ကို ရေနည်းသောခွက်၌ထည့်လျှင် ထိုအနည်းငယ်သောရေသည် ဆားခွက်ဖြင့် မသောက်နိုင်သော ဆားငန်ရေ ဖြစ်ရာအံ့လော” “ရေနည်းလှသဖြင့် ဆားငန်ရေ ဖြစ်ရာပါ၏” “ဆားခွက်ကို ဂင်္ဂါမြစ်၌ ထည့်လျှင် ဂင်္ဂါမြစ်သည် ဆားခွက်ဖြင့် မသောက်နိုင်သောဆားငန်ရေဖြစ်ရာအံ့လော” “ဂင်္ဂါမြစ်၌ ရေထုများသောကြောင့် ဆားငန်ရေ မဖြစ်နိုင်ပါ” ဟု ဘုရားရှင်အမေးကို ရဟန်းများဖြေလျှောက်သည်။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ကာယဘာဝနာစသည် မပွားများသူကို မကောင်းမှုကံ အနည်းငယ်ကပင် ငရဲသို့ဆောင်၍ ပွားများသူ ပြုအပ်သော ကံကား ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးနည်းနည်းမျှမထင်၊ အကျိုးများစွာကား အဘယ်မှာ ထင်ပါအံ့နည်း။ (၁)</p> <p>ဤလောက၌ အချို့သူသည် အသပြာဝက်ဖြင့်လည်း ချုပ်နှောင်ခံရ၏၊ တသပြာဖြင့်လည်း၊ အသပြာ ၁၀၀-ဖြင့် လည်း ချုပ်နှောင် ခံရ၏၊ ကိုယ်ပိုင် ဥစ္စာနည်း၊ အသုံးအဆောင်နည်း၍ ဆင်းရဲသော သဘောရှိသူ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-490 <hr> အချို့သူ ချုပ်နှောင် မခံရ၊ များသောဥစ္စာ၊ အသုံးအဆောင် ရှိ၍ ကြွယ်ဝ ချမ်းသာသော သဘောရှိသူဖြစ်သောကြောင့်တည်း၊ ဤအတူသာလျှင် မပွားများသူကို ငရဲသို့ ဆောင်၍ ပွားများသူ လွတ်သည်။ (၂)</p> <p>ဤလောက၌ ဆိတ်ပိုင်ရှင်၊ ဆိတ်သတ်သမားအချို့သည် ဆိတ်သူခိုးအချို့ကို သတ်ရန်၊ ချုပ်ရန်၊ ဥစ္စာဆုံးရှုံးစေရန် အကြောင်းအားလျော်စွာ ပြုရန်စွမ်းနိုင်သည်၊ ဆိတ်ခိုးသူမှာ ဆင်းရဲသော သဘောရှိသူဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ဆိတ်သူခိုးအချို့ကို သတ်ရန် စသည်မစွမ်းနိုင်၊ ကြွယ်ဝချမ်းသာသော သဘောရှိသူ၊ မင်းအမတ်ကြီး သော်လည်းဖြစ်သူ ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။ စင်စစ်သော်ကား လက်အုပ်ချီလျက် “အရှင်၊ ဆိတ်ကိုဖြစ်စေ၊ ဆိတ်၏တန်ဖိုးကိုဖြစ်စေ အကျွန်ုပ်အား ပေးသနားပါ” ဟု ထိုသူခိုးကိုပင် တောင်းပန်ရ၏။ ဤအတူပင် မပွားများသူကို ငရဲသို့ ဆောင်၍ ပွားများသူ လွတ်သည် (၃)။</p> <p>ဒုတိယကံအဓိပ္ပာယ် - ပထမဇောသည် ဒိဋ္ဌဓမ္မမျက်မှောက်ကျိုးမပေးရလျှင် အဟောသိကံ၊ သတ္တမဇောသည် ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးမပေးရလျှင် အဟောသိကံ၊ အလယ်ဇော ၅-ချက်သည် သံသရာပြတ်လျှင် အဟောသိကံဖြစ်ရာ အကျိုးပေးလှည့်ရမည့်၊ ခံစားရမည့်ကံကို ယူရမည် ဆိုလိုသည်။ ပထမကံအတိုင်း ကံပြုသမျှ အကျိုးပေးရမည်ဆိုလျှင် မဂ်ကျင့်သုံးမှု အရာမရောက်တော့ပေ၊ မည်သည့်လောကီကံပြုထားထား မဂ်ဖြစ်ပါက ယင်းကံများ ပြတ်ရမည်၊ ထို့ကြောင့် (ခံစားအပ်သောကံ) ဟု ဒုတိယကံ၌ ဆိုထားသည်။</p> <p>ကာယဘာဝနာ မပွားများ - သံသရာလည်ဦးမည့် ပုထုဇဉ်ကို ပြအပ်သည်၊ ပွားများသူကား ရဟန္တာတည်း၊ ကာယဖြင့် ဣန္ဒြိယသံဝရသီလကို လည်းကောင်း၊ သီလဖြင့် ကြွင်းသီလ ၃-ပါးကို လည်းကောင်း ပြသည်။</p> <h3>၁၀-ပံသုဓောဝကသုတ်</h3> <p>မြေမှုန့်ဆေး ယောက်ျား၊ ယင်းယောက်ျား၏ တပည့်သည် ရွှေ၏ညစ်နွမ်းကြောင်း အကြမ်းစားမြေမှုန့်၊ သဲနှင့် ကျောက်စရစ်၊ အိုးခြမ်း အညစ်အကြေးများကို ကျင်ခွက်၌ လောင်းဆေး၊ အဖန်ဖန်နယ်ဆေးသည်၊ ပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော အလတ်စား ကျောက်စရစ်နုနှင့် သဲကြမ်းအညစ်အကြေးကို အဖန်ဖန်နယ်ဆေးသည်၊ ပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော အနုစားသဲနှင့် မြေမဲအညစ်အကြေးကို အဖန်ဖန်နယ်ဆေးသည်။</p> <p>ဆေးပြီးနောက် ကြွင်းကျန်သော ပကတိရွှေစစ်ကို ရွှေပန်းထိမ်သည်၊ သူ၏ တပည့်သည် မိုက်လုံး၌ ထည့်မှုတ်၊ အဖန်ဖန် ဖိမှုတ်သည်၊ မှုတ်ပြီးသော ထိုရွှေသည် အပြစ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-491 <hr> မကင်းသေး၍ မနူးညံ့၊ လက်ကောက်၊ နားတောင်း စသည်ပြု၍ မဖြစ်သေး၊ ပြိုးပြိုးပြက်ပြက် အရောင်လည်း မထွက်၊ ကြွပ်ဆတ်သော သဘောရှိ၏၊ အလုပ်ခွင်သို့ ကောင်းစွာ မရောက်နိုင်သေး။</p> <p>ထိုရွှေကို အဖန်ဖန် ဖိမှုတ်ပြန်မှ အပြစ်ကင်း နူးညံ့၍ လက်ကောက်စသည် ပြု၍ဖြစ်၊ အရောင်လည်း ထွက်၊ မကြွပ်ဆတ်တော့ဘဲ အလုပ်ခွင် ရောက်နိုင်သည်။ ထိုအချိန်မျိုးရှိသည်သာတည်း၊ ရွှေပြားဖြင့်ဖြစ်စေ၊ နားတောင်း၊ လည်ရွဲတန်ဆာ၊ ရွှေပန်းခိုင်ဖြင့်ဖြစ်စေ တစုံတခုသော တန်ဆာအထူးဖြင့် အလိုရှိလျှင် ထိုသူလိုရာ အကျိုးကိုလည်း ပြီးစေ၏။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် လွန်မြတ်သော သမထဝိပဿနာစိတ်ကို အဖန်ဖန် အားထုတ်သော ရဟန်းသည် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်ဟူသော ညစ်နွမ်းကြောင်း အကြမ်းစား ကိလေသာကို ပယ်ဖျောက် ကင်းကွာ နောင်ဖြစ်မလာစေပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသနှင့် စပ်သော အကြံအစည်ဟူသော အလတ်စား ကိလေသာများကို ပယ်ဖျောက် ကင်းကွာ နောင်ဖြစ်မလာစေ၊ ပြီးလျှင် ကျန်နေသေးသော ဆွေမျိုး၊ ဇနပုဒ်၊ မထီမဲ့မြင် မပြုစေလိုခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံအစည်ဟူသော အနုစား ကိလေသာများကို ပယ်ဖျောက်ကင်းကွာ နောင်ဖြစ်မလာစေ။</p> <p>ပြီးသော်လည်း တရားနှင့် စပ်သော အကြံအစည် ကျန်သေး၏။ ထိုသမာဓိသည် မငြိမ်သက် မမွန်မြတ်သေး၊ ငြိမ်းချမ်းစွာ မရအပ်သေး၊ သမာဓိ တစိုက်မတ်မတ်ဖြစ်မှုကို မရအပ်သေး၊ ပယောဂနှင့်တကွ ကိလေသာတို့ကို ဖိနှိပ်တားမြစ်၍ ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>အကြင်အခါ၌ ဝိပဿနာစိတ်သည် မိမိသန္တန်၌သာ တည်၏၊ ကောင်းစွာထိုင်၏၊ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းဖြစ်၏၊ ကောင်းသော အာရုံ၌ ထား၏။ ထိုသမာဓိ ငြိမ်သက် မွန်မြတ် ကိလေသာငြိမ်းခြင်း ဖြစ်ရ၏၊ စိတ်၏ လွတ်လပ်မှုကို ရ၏၊ ပယောဂနှင့်တကွ ကိလေသာတို့ကို ဖိနှိပ်တားမြစ်၍ ဖြစ်ပေါ်လာသည် မဟုတ်တော့၊ ထိုအခါမျိုး ရှိသည်သာတည်း။</p> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတစုံတခုကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုရန် စိတ်ကို ညွှတ်စေ၏။ (ရှေးဘဝ အကြောင်းနှင့် ယခုဘဝ အဘိညာဉ်၏ အခြေခံဈာန်စသော) အကြောင်းရှိလတ်သော် ထိုထိုအရာ၌ပင်လျှင် သက်သေထိုက်သည့်အဖြစ် ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ် စသည်သို့လည်း ရောက်၏။ အဘိညာဉ် ၅-ပါး မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-492 <hr> ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ် - တန်ခိုးအမျိုးမျိုး ဖန်ဆင်းနိုင်သည်၊ တယောက်တည်းက အများ၊ အများက တယောက် ဖြစ်နိုင်သည်၊ ကိုယ်ထင်ပြနိုင်၊ ဖျောက်နိုင်သည်။ နံရံ၊ တံတိုင်း၊ တောင်တဘက်သို့ ကောင်းကင်၌လို မထိဘဲ သွားနိုင်သည်၊ မြေ၌လည်း ရေမှာလို ငုပ်နိုင် ပေါ်နိုင်သည်၊ ရေ၌လည်း မြေမှာလို မကွဲစေဘဲ သွားနိုင်သည်၊ (ရေပေါ်သွားနိုင် လျှောက်နိုင်သည်။) ကောင်းကင်၌လည်း ငှက်လို တင်ပျဉ်ခွေ ပျံနိုင်သည်၊ တန်ခိုးကြီးသော လ၊ နေများကိုလည်း လက်ဖြင့် သုံးသပ် ဆုပ်ကိုင်နိုင်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်တိုင်အောင်လည်း ကိုယ်ကို စိတ်လိုတိုင်း ဖြစ်စေနိုင်သည်။</p> <p>ဒိဗ္ဗသောတ အဘိညာဉ် - လူနားကို လွန်သော နတ်နားနှင့် တူသော နားဖြင့် လူ၊ နတ် ၂-မျိုးလုံး၌ ဖြစ်သော အနီး၊ အဝေး ၂-မျိုးသော အသံများကို ကြားနိုင်သည်။</p> <p>စေတောပရိယ အဘိညာဉ် - သူတပါးတို့၏ စိတ်ကို မိမိစိတ်ဖြင့် ပိုင်းခြားသိနိုင်သည်၊ ရာဂစိတ်၊ ရာဂကင်းသောစိတ်၊ ဒေါသစိတ်၊ ဒေါသကင်းသောစိတ်၊ မောဟစိတ်၊ မောဟကင်းသောစိတ်၊ ကြုံ့သောစိတ်၊ ပြန့်သောစိတ်၊ မဟဂ္ဂုတ်စိတ်၊ မဟဂ္ဂုတ်မဟုတ်သောစိတ်၊ သာလွန်သော တရားရှိသောစိတ်၊ သာလွန်သော တရားမရှိသောစိတ်၊ တည်ကြည်သောစိတ်၊ မတည်ကြည်သောစိတ်၊ လွတ်မြောက်သောစိတ်၊ မလွတ်မြောက်သော စိတ်များကို သိနိုင်သည်၊ ပရစိတ္တဝိဇာနန အဘိညာဉ် ဟုလည်း ခေါ်။</p> <p>ပုဗ္ဗေနိဝါသအဘိညာဉ် - ရှေးဘဝများစွာကို အောက်မေ့နိုင်သည်၊ တဘဝ၊ ၂-ဘဝ၊ ဘဝရာထောင်၊ ဘဝသိန်း၊ ပျက်ကပ်များစွာ၊ ဖြစ်ကပ်များစွာ၊ ပျက်ကပ်ဖြစ်ကပ်များစွာတို့ကို အောက်မေ့နိုင်သည်။ ဘဝတခု၌ ဖြစ်သော မိမိ၏ အမည်၊ အနွယ်၊ အဆင်း၊ အစာ၊ ချမ်းသာ၊ ဆင်းရဲ၊ အသက်အပိုင်းအခြားကို လည်းကောင်း၊ ထိုဘဝမှ သေ၍ ဤဘဝ၌ ငါဖြစ်ခဲ့၏၊ ထိုဘဝ၌ မိမိ၏ အမည်၊ အနွယ် စသည်ကိုလည်းကောင်း၊ ထိုဒုတိယဘဝမှ သေ၍ ဤဘဝ၌ ငါဖြစ်ခဲ့၏၊ ထိုတတိယဘဝ၌ မိမိ၏ အမည်၊ အနွယ် စသည်ကို လည်းကောင်း အခြင်းအရာ အဖြစ်သနစ်နှင့်တကွ ဘဝများစွာ အောက်မေ့နိုင်သည်။</p> <p>ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ် - လူ့မျက်စိကို လွန်သော နတ်မျက်စိနှင့် တူသော မျက်စိဖြင့် သေဆဲ၊ ဖြစ်ဆဲ သတ္တဝါ၊ ယုတ်မြတ်၊ အဆင်းလှ မလှ သတ္တဝါ၊ ကောင်းသော လားရာ၊ မကောင်းသော လားရာရှိသော သတ္တဝါများကို မြင်နိုင်သည်၊ “ဤသတ္တဝါများကား ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ပြစ်မှုရှိကုန်၏၊ အရိယာများကို စွပ်စွဲကြ၊ အယူမှားကြပြီး အယူမှားဖြင့် ပြုသောကံရှိကြသဖြင့် သေ၍ ငရဲရောက်ကြ၏၊ ဤသတ္တဝါများကား ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် ကောင်းမှုရှိကြ၊ အရိယာများကို မစွပ်စွဲကြ၊ အယူမှန်ကြပြီး အယူမှန်ဖြင့် ပြုသောကံ ရှိကြသဖြင့် သေ၍ နတ်ပြည်ရောက်ကြ၏” ဟု ကံအလျောက်ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကိုလည်း သိနိုင်သည်၊ နောင် အာသဝက္ခယဉာဏ် (အဘိညာဉ်) ကိုလည်း ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-493 </p><hr> <h3>၁၁-နိမိတ္တသုတ်</h3> <p>လွန်မြတ်သော သမထ ဝိပဿနာစိတ်ကို အဖန်ဖန် အားထုတ်သော ရဟန်းသည် သမာဓိ၊ ဝီရိယ၊ ဥပေက္ခာဟူသော အကြောင်း ၃-မျိုးကို ရံဖန်ရံခါ နှလုံးသွင်းအပ်ကုန်၏၊ သမာဓိအကြောင်းကိုသာ တဘက်သတ် နှလုံးသွင်းလျှင် ထိုသမထ ဝိပဿနာစိတ်သည် ပျင်းရိရာသော အကြောင်းရှိ၏။</p> <p>ဝီရိယအကြောင်းကိုသာ တဘက်သတ် နှလုံးသွင်းလျှင် ပျံ့လွင့်ရာသော အကြောင်းရှိ၏။ ဥပေက္ခာအကြောင်းကိုသာ တဘက်သတ် နှလုံးသွင်းလျှင် အာသဝေါကုန်ရန် ကောင်းစွာ မတည်ကြည်ရာသော အကြောင်းရှိ၏။ ရံခါသမာဓိ၊ ရံခါဝီရိယ၊ ရံခါ ဥပေက္ခာ ဟူသော အကြောင်းကို နှလုံးသွင်းမှ စိတ်သည် နူးညံ့ခြင်း၊ သင့်လျော်ခြင်း၊ ပြိုးပြိုးပြက် အရောင်ထွက်ခြင်းများသည် ဖြစ်၏၊ မပျက်စီးတော့ဘဲ အာသဝေါကုန်ရန် ကောင်းစွာ တည်ကြည်၏။</p> <p>ဥပမာသော်ကား ရွှေပန်းထိမ်သည်နှင့် ယင်း၏တပည့်သည် မီးကျီးဖိုကိုပြုပြီး ဖိုဝ မီးတိုက်လျက် ညှပ်ဖြင့် ရွှေကိုယူ၍ မီးကျီးဖိုဝ၌ မိုက်လုံးတွင် ထည့်ပြီးလျှင် ရံခါမှုတ်၏၊ ရံခါရေဆွတ်ဖျန်း၏၊ ရံခါ လျစ်လျူရှု၏၊ ထိုရွှေကို အစဉ်တစိုက် မှုတ်နေလျှင် ထိုရွှေသည် ပူလောင်ရာသော အကြောင်းရှိ၏၊ ထိုရွှေကို အစဉ်တစိုက် ရေဖျန်းနေလျှင် ကောင်းစွာ ရင့်ကျက်ခြင်းသို့ မရောက်ရာသော အကြောင်းရှိ၏။ ထိုရွှေကို ရံခါမှုတ်၊ ရံခါရေဖျန်း၊ ရံခါလျစ်လျူရှုမှ ထိုရွှေသည် နူးညံ့ခြင်း၊ ပြုရန် သင့်လျော်ခြင်း၊ ပြိုးပြိုးပြက် အရောင်ထွက်ခြင်းများသည် ဖြစ်၏၊ မပျက်စီးတော့ဘဲ အလုပ်ခွင်သို့ ကောင်းစွာရောက်၏။ ရွှေပြားဖြင့်ဖြစ်စေ၊ နားတောင်း၊ လည်ရွဲတန်ဆာ၊ ရွှေပန်းခိုင်ဖြင့်ဖြစ်စေ တစုံတခုသော တန်ဆာအထူးဖြင့် အလိုရှိလျှင် ထိုသူ၏ လိုရာကျိုးကိုလည်း ပြီးစေ၏။</p> <p>ဤအတူပင် လွန်မြတ်သော သမထဝိပဿနာစိတ်ကို အဖန်ဖန်အားထုတ်သော ရဟန်းသည် အကြောင်း ၃-မျိုးကို အထက်ဖော်ပြပါအတိုင်း ရံခါစီ နှလုံးသွင်းသဖြင့် နူးညံ့ခြင်းစသည်ဖြစ်ကာ မပျက်စီးတော့ဘဲ အာသဝေါတရားကုန်ရန် ကောင်းစွာ တည်ကြည်၏။</p> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတစုံတခုကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍ မျက်မှောက်ပြုရန် စိတ်ကိုညွှတ်စေ၏၊ ရှေးဘဝအကြောင်းနှင့် ယခုဘဝအဘိညာဉ်၏ အခြေခံဈာန်စသော အကြောင်း ရှိလတ်သော် ထိုထိုအရာ၌ပင် သက်သေထိုက်သည့်အဖြစ်၊ ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ် စသည်သို့လည်း ရောက်၏ဟု မိန့်ပြီး အထက်သုတ်အတိုင်း အဘိညာဉ် ၅-ပါးနှင့် အာသဝက္ခယဉာဏ်ကိုပါ ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-494 </p><hr> <h3>၃-တတိယသုတ်</h3> <h3>၅၀ (၁၁) ၁-သမ္ဗောဓဝဂ်၊ ၁-ပုဗ္ဗေဝသမ္ဗောဓသုတ်</h3> <p>သစ္စာ ၄-ပါး ထိုးထွင်းမသိမီ ဘုရားလောင်းဖြစ်စဉ်ကပင် “လောက၌ သာယာဖွယ် သဘောသည် အဘယ်နည်း၊ အပြစ်သည် အဘယ်နည်း၊ ထွက်မြောက်ရာသည် အဘယ်နည်း” ဟူသောအကြံသည် ငါ့အား ဖြစ်ခဲ့၏၊ “လောကကိုစွဲ၍ ဖြစ်သော ချမ်းသာဝမ်းမြောက်ခြင်းသည် သာယာဖွယ်၊ မမြဲဆင်းရဲ ဖောက်ပြန်ခြင်း သဘောရှိသော လောကသည် အပြစ်၊ လောက၌ လိုလားတပ်မက်မှုကို ဖျောက်ပယ်ခြင်းသည် ထွက်မြောက်ရာပေတည်း” ဟူသောအကြံသည် ငါ့အား ဖြစ်ပြန်၏။</p> <p>ဤသို့ လောက၏ သာယာဖွယ်ကို သာယာဖွယ်အားဖြင့်၊ အပြစ်ကိုလည်း အပြစ်အားဖြင့်၊ ထွက်မြောက်ရာကိုလည်း ထွက်မြောက်ရာအားဖြင့် ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ပိုင်ပိုင်ကြီး မသိသေးသမျှကာလပတ်လုံး နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာနှင့် တကွသော နတ်လောက၊ ရဟန်း ပုဏ္ဏား၊ မင်း၊ လူများနှင့် တကွသော လူ့လောက၌ အတုမရှိသော သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိပြီဟု ငါဝန်မခံခဲ့၊ ဤသို့ လောက၏ သာယာဖွယ်စသည်ကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ပိုင်ပိုင်ကြီး သိသောအခါ၌မူကား နတ်လောက၊ လူလောက၌ သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိပြီဟု ငါဝန်ခံ၏၊ “ငါ၏ အရဟတ္တဖိုလ်သည် မပျက်စီးနိုင်ပြီ၊ ဤဘဝကား နောက်ဆုံးအတည်၊ ဘဝသစ်တဖန် မဖြစ်တော့ပြီ” ဟု ငါ့အား ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်အမြင်သည် ထင်ရှားဖြစ်ပြီဟု ရဟန်းတော်များအား မိန့်ကြားသည်။</p> <p>ဘုရားအလောင်းဖြစ်စဉ်ကပင် သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ရအောင် အားထုတ်စဉ် တနည်း - ယင်းဉာဏ်ကို တပ်မက်တွယ်တာစဉ်၊ ဒီပင်္ကရာ ဘုရားခြေတော်ရင်း၌ တရား ၈-ပါးစုံ၍ ဘုရားဆုတောင်းခြင်း ပြည့်စုံသည်မှစပြီး သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ကပ်တွယ်တာကာ ယင်းဉာဏ်ရအောင် အားထုတ်မှု မလွှတ်ဘဲ လာတော့သည်၊ ထို့ကြောင့် ဗောဓိသတ္တ (ဘုရားလောင်း) ဟု ဆိုအပ်သည်။</p> <h3>၂-ပဌမအဿာဒသုတ်</h3> <p>ငါသည် လောက၏ သာယာဖွယ်ကို၊ အပြစ်ကို၊ လောကမှ ထွက်မြောက်ရာကို သုမေဓာဘဝမှ စ၍ ရှာဖွေလျက် ကျင်လည်ခဲ့ဖူး၏။ ယင်းသာယာဖွယ် စသည်ကို သိရပြီး လောက၌ ရှိရှိသမျှ သာယာဖွယ် စသည်ကို ဝိပဿနာမဂ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ မြင်ရပြီ၊ လောက၏ သာယာဖွယ် စသည်ကို သာယာဖွယ် စသည်အားဖြင့် ပိုင်ပိုင်ကြီး မသိရသေးခင် နတ်လောက၊ လူလောက၌ သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိပြီဟု ငါဝန်မခံခဲ့၊ ပိုင်ပိုင်ကြီး သိမှသာ ငါဝန်ခံ၏၊ ငါ၏ အရဟတ္တဖိုလ်သည် မပျက်စီးနိုင်ပြီ စသည်ဖြင့် ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်ဖြစ်ပုံ မိန့်တော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-495 </p><hr> <h3>၃-ဒုတိယအဿာဒသုတ်</h3> <p>လောက၌ အကယ်၍ ဤသာယာဖွယ် မရှိခဲ့လျှင် ဤသတ္တဝါများ မတပ်မက်ကြရာ၊ သာယာဖွယ်ရှိ၍သာ တပ်မက်ကြသည်၊ ဤအပြစ်မရှိခဲ့လျှင် မငြီးငွေ့ကြရာ၊ အပြစ်ရှိ၍သာ ငြီးငွေ့ကြ၏၊ ဤထွက်မြောက်ရာ မရှိခဲ့လျှင် ဤသတ္တဝါများ လောကမှ မထွက်မြောက်ကြရာ၊ ထွက်မြောက်ရာရှိ၍သာ ထွက်မြောက်ကြ၏၊ လောက၏ သာယာဖွယ် စသည်ကိုလည်း သာယာဖွယ် စသောအားဖြင့် ပိုင်ပိုင်ကြီး မသိရသေးခင် သတ္တဝါများသည် နတ်လောက၊ လူ့လောကမှ ထွက်မြောက်လိုကုန်၊ စပ်ယှက်လိုကုန်၊ ကင်းလွတ်လိုကုန်သည်ဖြစ်၍ ကိလေသာနှင့် ဝဋ်တို့၏ အပိုင်းအခြား မရှိခြင်းကို ပြုတတ်သော စိတ်ဖြင့် မနေကုန်၊ ပိုင်ပိုင်ကြီး သိမှသာ သတ္တဝါများသည် နတ်လောက၊ လူ့လောကမှ ထွက်မြောက်လိုကုန်သည်ဖြစ်၍ ကိလေသာနှင့် ဝဋ်တို့၏ အပိုင်းအခြား မရှိခြင်းကို ပြုတတ်သော စိတ်ဖြင့် နေကုန်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၄-သမဏဗြာဟ္မဏသုတ်</h3> <p>သမဏဗြာဟ္မဏအားလုံးသည် လောက၏ သာယာဖွယ် စသည်ကို သာယာဖွယ် စသည်အားဖြင့် ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိကြ၊ ထိုသူများကို သမဏတို့၌လည်း သမဏဟု မသမုတ်အပ်ကြ၊ ဗြာဟ္မဏတို့၌မူလည်း ဗြာဟ္မဏဟု မသမုတ်အပ်ကြ၊ ထိုအရှင်တို့သည် သမဏဖြစ်ကျိုး (အရိယမဂ်) ကို လည်းကောင်း၊ ဗြာဟ္မဏဖြစ်ကျိုး (အရိယဖိုလ်) ကို လည်းကောင်း ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ ရောက်မနေကြရ။ ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ သိကြသူများကိုသာ သမဏဗြာဟ္မဏ သမုတ်အပ်ကြပြီး ထိုအရှင်များသာ သမဏဖြစ်ကျိုး၊ ဗြာဟ္မဏဖြစ်ကျိုးကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ရောက်နေကြရသည်ဟု မိန့်။</p> <h3>၅-ဂုဏ္ဏသုတ်</h3> <p>သီချင်းဆိုခြင်းသည် အရိယာ၏ အဆုံးအမ၌ ငိုသည်မည်၍၊ ကခြင်းကား ရူးသွပ်သည်မည်သည်၊ အလွန်အကျွံ သွားပေါ်အောင် ပြင်းစွာ ရယ်ခြင်းသည် ကလေးများ ပြုအပ်သော အလုပ်မည်ခြင်းကြောင့် ဤသာသနာတော်ဝယ် သီချင်းဆိုခြင်း၊ ကခြင်း၌ အကြောင်းကို ပယ်သတ်ရမည်၊ တရားနှင့် စပ်သော အကြောင်းဖြင့် ဝမ်းသာသော သင်သူတော်ကောင်းတို့အား ပြုံးရုံသာ သင့်လျော်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဆဗ္ဗဂ္ဂီများ သောင်းကျန်းပုံ၊ သီချင်းဆို၊ က၊ ရယ်မောကြကာ လှည့်လည်သွားလာနေကြသဖြင့် ဘုရားရှင် ခေါ်တော်မူပြီး ဩဝါဒပေးခြင်းငှာ ဤသုတ်မိန့်၊ သွားဖျားပေါ်ရုံမျှ ပြုံးခြင်းသည် သင့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-496 </p><hr> <h3>၆-အတိတ္တိသုတ်</h3> <p>အိပ်ခြင်း၊ သေအရက်သောက်ခြင်း၊ မေထုန်ကျင့်ခြင်း ဟူသော တရား ၃-မျိုးကို မှီဝဲခြင်း၌ ရောင့်ရဲမှု မရှိဟု မိန့်။</p> <p>မှီဝဲခြင်း၌ ရောင့်ရဲမှုမရှိ ဘယ်ပုံမှီဝဲမှီဝဲ ကြိုက်သည်သာ၊ မရောင့်ရဲပါပေ၊ မဟာသမုဒ္ဒရာ၌ ရေသည် သူရာဖြစ်၍ သေသောက်ကြူးသည် ငါးဖြစ်ကာ ထိုသမုဒ္ဒရာ၌ သွားရာရာ အိပ်ရာရာ မရောင့်ရဲပါပေ။</p> <h3>၇-အရက္ခိတသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ထံ ရောက်လာသော အနာထပိဏ်သူဌေးအား ဘုရားရှင်က “ဒါယကာ၊ စိတ်ကို မစောင့်ရှောက်လျှင် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-ပါးလုံးကို စောင့်ရှောက်သည် မမည်၊ မစောင့်ရှောက်သူ၏ ကံ ၃-ပါးသည် ကိလေသာဖြင့် စိုစွတ်၏၊ စိုစွတ်သော ကံ ၃-ပါးသည် ဆွေးမြေ့၏၊ ဆွေးမြေ့သော ကံ ၃-ပါးရှိသူအား ကောင်းသော သေခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်။</p> <p>အထွတ်တပ်သော အိမ်ကို ကောင်းစွာ မိုးမထားလျှင် အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံကို စောင့်ရှောက်သည် မမည်၊ အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံသည် မိုးရေဖြင့် စိုစွတ်၏၊ အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံသည် ဆွေးမြေ့၏၊ ဤအတူပင် စိတ်ကို မစောင့်ရှောက်လျှင် အထက်ပါ အစဉ်အတိုင်း ဆွေးမြေ့ပြီး ကောင်းသော သေခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း မဖြစ်နိုင်။</p> <p>စိတ်ကို စောင့်ရှောက်လျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး စောင့်ရှောက်ရာ ရောက်ပြီး ကိလေသာဖြင့် မစိုစွတ် မဆွေးမြေ့ဘဲ ကောင်းသော သေခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်၊ အထွတ်တပ်သော အိမ်ကို ကောင်းစွာ မိုးထားလျှင် အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံ စောင့်ရှောက်ရာ ရောက်ပြီး မိုးရေဖြင့် မစိုစွတ် မဆွေးမြေ့၊ ဤအတူပင် စိတ်ကိုစောင့်ရှောက်လျှင် အထက်ပါအတိုင်း မဆွေးမြေ့ဘဲ ကောင်းသောသေခြင်း ကွယ်လွန်ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်” ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဗျာပန္နသုတ်</h3> <p>တခုသောနေရာ၌ ထိုင်နေသော အနာထပိဏ်သူဌေးအား ဘုရားရှင်က “ဒါယကာ၊ စိတ်ပျက်စီးလျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး ပျက်စီး၍ ကောင်းသောသေခြင်း မဖြစ်နိုင်၊ အထွတ်တပ်သော အိမ်ကို ကောင်းစွာမိုးမထားလျှင် အထွတ်၊ အခြင်၊ နံရံ ပျက်စီးသကဲ့သို့တည်း။ စိတ်မပျက်စီးလျှင် ကံ ၃-ပါးလုံး မပျက်စီးသဖြင့် ကောင်းသောသေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်၊ အိမ်ကို ကောင်းစွာမိုးထားလျှင် အထွတ်စသည် မပျက်စီးသကဲ့သို့တည်း” ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-497 <hr> ၉-ပထမနိဒါနသုတ်</p> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ တို့တည်း။ လောဘသည် ပြုအပ်၊ လောဘကြောင့်ဖြစ်၊ လောဘလျှင် ဖြစ်ကြောင်းနိဒါန်းရှိ၊ လောဘလျှင် ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း သမုဒယရှိသောကံသည် အကုသိုလ်ကံမည်၏။ ထိုကံသည် အပြစ်ရှိသောတရား၊ ဆင်းရဲကျိုးရှိသော တရားဖြစ်၏။ ထိုကံသည် ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သော ကံတပါးဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းဖြစ်၏၊ ထိုကံသည် ကံတို့၏ချုပ်ငြိမ်းရာမဖြစ်၊ ဒေါသ၊ မောဟ ဤအတူပင်တည်း။</p> <p>ဝဋ်ကင်းရန် နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟ တို့တည်း။ အလောဘသည် ပြုအပ်၊ အလောဘကြောင့်ဖြစ်၊ အလောဘလျှင် ဖြစ်ကြောင်းနိဒါန်းရှိ၊ အလောဘလျှင် ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း သမုဒယရှိသောကံသည် ကုသိုလ်မည်၏၊ ထိုကံသည် အပြစ်ရှိသောတရား၊ ချမ်းသာကျိုးရှိသော တရားဖြစ်၏၊ ထိုကံသည် ကံတို့၏ချုပ်ငြိမ်းရန်ဖြစ်၏၊ ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သော ကံတပါးဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းမဖြစ်၊ အဒေါသ၊ အမောဟ ဤအတူပင်တည်း။</p> <h3>၁၀-ဒုတိယနိဒါနသုတ်</h3> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ ပြင်းစွာသော တပ်မက်ခြင်း ဆန္ဒရာဂ၏ အကြောင်းဖြစ်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားများကိုစွဲ၍ အလိုဆန္ဒဖြစ်ခြင်းတည်း။ ဖြစ်ပုံမှာ ဆန္ဒရာဂ၏အကြောင်းဖြစ်ကုန်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားများကိုစွဲ၍ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကြံစည်သုံးသပ်၏၊ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကြံစည်သုံးသပ်သူအား အလိုဆန္ဒဖြစ်၏၊ အလိုဆန္ဒဖြစ်သူသည် ထိုဆန္ဒရာဂ၏ အကြောင်းဖြစ်ကုန်သောတရားတို့နှင့် ယှဉ်စပ်၏၊ စိတ်၏ပြင်းစွာ တပ်မက်ခြင်းကို သံယောဇဉ် နှောင်ကြိုးဟု ငါဆို၏။ (ကာလ ၃-ပါး၊ ၃-ဝါကျကို ပေါင်းထားသည်။)</p> <p>ဝဋ်ကင်းရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေတတ်သောကံ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်း ၃-မျိုးမှာ ဆန္ဒရာဂ၏ အကြောင်းဖြစ်ကုန်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားတို့ကိုစွဲ၍ အလိုဆန္ဒမဖြစ်ခြင်းတည်း။ မဖြစ်ပုံမှာ ဆန္ဒရာဂ၏အကြောင်း ဖြစ်ကုန်သော အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် တရားတို့၏ နောင်ဖြစ်လတ္တံ့သော အကျိုးကို သိ၏၊ သိ၍ ထိုအကျိုးကို ပယ်စွန့်၏။ ထိုအကျိုးကို ပယ်စွန့်၍ စိတ်ဖြင့်ထိုးထွင်းသိပြီးလျှင် ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ မြင်သတည်း။ ဘုရားရှင်ကား ကာလ ၃-ပါး ခွဲ၍ ဟောကြားသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-498 <hr> အယုတ်တရားများကို မပယ်ခြင်းကြောင့် အပါယ်လားရ ငရဲရောက်ရမည့်သူ ၃-မျိုးမှာ မမြတ်သောအကျင့် ကျင့်သူဖြစ်ပါလျက် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်၏ဟု ဝန်ခံသူ၊ အကျင့်မြတ်ကိုကျင့်သော စင်ကြယ်သူကို အခြေအမြစ်မရှိသော မမြတ်သောအကျင့်ဖြင့် စွပ်စွဲသူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အပြစ်မရှိဟု ဆိုလေ့ယူလေ့ရှိ၍ ထိုအယူဖြင့် ကာမဂုဏ်များ၌ သုံးဆောင်ခံစားသူများတည်း။</p> <h3>၂-ဒုလ္လဘသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ခြင်းကို ရခဲသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ မြတ်စွာဘုရား၊ ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသော ဓမ္မဝိနယကို ဟောကြားတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ သူ့ကျေးဇူးကိုသိ၍ သိသည့်အလျောက် သူ့ကျေးဇူးကို ထင်စွာပြလေ့ရှိသူ ကတညုတ ကတဝေဒီပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၃-အပ္ပမေယျသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ - နှိုင်းယှဉ်ရန်လွယ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ခက်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>နှိုင်းယှဉ်ရန်လွယ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် စိတ်ပျံ့လွင့်၍ ကျူပင်ကဲ့သို့ အချည်းနှီးတက်ကြွလျက် လျှပ်ပေါ်ပြီး နှုတ်ကြမ်း၍ ပြန့်ကျဲသောစကားရှိကာ သတိလွတ်ကင်း ဆင်ခြင်ဉာဏ်မရှိ မတည်ကြည် တုန်လှုပ်သော စိတ်၊ ပေါ်လွင်သော ဣန္ဒြေရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>နှိုင်းယှဉ်ရန်ခက်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် စိတ်မပျံ့လွင့်၊ ကျူပင်ကဲ့သို့ အချည်းနှီး မတက်ကြွ၊ လျှပ်ပေါ်ခြင်းမရှိ၊ နှုတ်မကြမ်းတမ်း၊ ပြန့်ကျဲသောစကားမရှိ၊ သတိထင်ကာ ဆင်ခြင်ဉာဏ်ရှိ၍ တည်ကြည်သောစိတ်၊ စောင့်စည်းသော ဣန္ဒြေရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် ဤသာသနာတော်၌ ကိလေသာတို့မှ ကင်းဝေး၍ အာသဝေါကုန်ပြီးသော ရဟန်းတည်း။</p> <h3>၄-အာနေဉ္စသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးမှာ အချို့သူသည် ရူပသညာ (ရူပဈာန်၌ ဖြစ်သော သညာ) ကိုလွန်မြောက်ခြင်း၊ ပဋိဃသညာ (ပဉ္စဝိညာဏ်) တို့ ချုပ်ခြင်း၊ နာနတ္တသညာ (ပဋိဃသညာမှတပါး အမျိုးမျိုးသော ကာမာဝစရသညာ) တို့ကို နှလုံးမသွင်းခြင်းကြောင့် “ကောင်းကင်သည် အဆုံးမရှိ” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန် သို့ ရောက်၍နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-499 <hr> ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ ထိုဈာန်ဖြင့်လည်း နှစ်သက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ထိုဈာန်၌တည်၏၊ ထိုဈာန်ကိုပင် နှလုံးသွင်း၏၊ ထိုဈာန်ဖြင့် များစွာ နေလေ့ရှိ၏၊ ဈာန်မလျောဘဲ သေလွန်ခဲ့သော် အာကာသာနဉ္စာယတန ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ယင်းဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၂-သောင်းတည်း။ ထိုဘုံ၌ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အသက်ထက်ဆုံး တည်နေရ၍ အသက်ကုန်လျှင် ငရဲသို့လည်း လားတတ်၏၊ တိရစ္ဆာန်မျိုးသို့လည်း လားရ၏၊ ပြိတ္တာဘုံသို့လည်း လားရ၏။ (ငရဲစသည်တို့မှ မလွတ်သေးသောကြောင့် ပရိယာယ်တမျိုးဖြင့် သွားနိုင်ပုံကို မိန့်သည်၊ ယင်းဘုံမှ တိုက်ရိုက်အပါယ်မသွားနိုင်ပါ။)</p> <p>မြတ်စွာဘုရား၏တပည့် အောက်ဖလဋ္ဌာန်ပုဂ္ဂိုလ်သည်ကား အသက်ကုန်လျှင် ထိုဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ လားရာဂတိ၊ ဖြစ်ခြင်းပဋိသန္ဓေ၌ ပုထုဇဉ်၏ ဒုဂ္ဂတိသို့လားရခြင်း၊ အရိယာ၏ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရခြင်းသည်ပင် ပုထုဇဉ်နှင့် အရိယာ၏ အထူးတည်း၊ ဤသည်ပင် လွန်ကဲသော အားထုတ်ကြောင်းတည်း၊ ဤသည်ပင် ထူးခြားခြင်းတည်း။</p> <p>နောက်တမျိုးကား - အချို့သူသည် အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန် အားလုံးကို လွန်မြောက်၍ “ဝိညာဏ်သည် အဆုံးမရှိ” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန် သို့ ရောက်၍ နေ၏။<br> ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေလွန်ခဲ့သော် ဝိညာဏဉ္စာယတန ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ယင်းဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၄-သောင်းတည်း၊ ထိုဘုံ၌ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် (လ) ဤသည်ပင် ထူးခြားခြင်းတည်း။</p> <p>နောက်တမျိုးကား အချို့သူသည် ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန်အားလုံးကို လွန်မြောက်၍ “တစုံတခုမျှ မရှိ” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် အာကိဉ္စညာယတနဈာန် သို့ ရောက်၍ နေ၏။<br> ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေလွန်ခဲ့သော် အာကိဉ္စညာယတနဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင် အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ယင်းဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၆-သောင်းတည်း၊ ထိုဘုံ၌ ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် (လ) ဤသည်ပင် ထူးခြားခြင်းတည်း၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်များတည်း။</p> <h3>၅-ဝိပ္ပတ္တိသမ္ပဒါသုတ်</h3> <p>ပျက်စီးခြင်း ၃-မျိုးမှာ သီလ၊ စိတ်၊ အယူ၏ ပျက်စီးခြင်းတို့တည်း။ သီလ၏ ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် ဤလောက၌ အချို့သူများ၏ အသက်ကိုသတ်၊ မပေးသည်ကိုယူ၊ ကာမတို့၌ မှားသောအားဖြင့်ကျင့်၊ မဟုတ်မမှန်ပြော၊ ကုန်းစကားတို့ကိုဆို၊ ကြမ်းတမ်းသော စကားတို့ကိုဆို၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုလေ့ရှိခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-500 <hr> စိတ်၏ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူများ၏ မက်မောမှုအဘိဇ္ဈာများခြင်း၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိခြင်းတို့တည်း။ အယူ၏ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူ၏ “ပေးလှူကျိုးမရှိ၊ ယဇ်ပူဇော်ကျိုးမရှိ၊ ဟုန်းပူဇော်ကျိုးမရှိ၊ ကောင်းမှု-မကောင်းမှုကျိုးမရှိ၊ ဤလောက၊ တပါးသောလောကမရှိ၊ မိဘမရှိ၊ သေပြီးတဖန် ပြန်ဖြစ်သောသတ္တဝါများမရှိ၊ ဤလောကကိုလည်းကောင်း၊ တပါးသောလောကကိုလည်းကောင်း ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍ မျက်မှောက်ပြုကာ ဟောကြားနိုင်ကြသော ညီညွတ်ကြ၍ အကျင့်ကောင်းရှိကြသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများ လောက၌ မရှိကြ” ဟု မှားသော အယူရှိခြင်း၊ ဖောက်ပြန်သောအမြင်ရှိခြင်းတည်း။</p> <p>သီလပျက်စီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ၊ စိတ်ပျက်စီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ၊ အယူပျက်စီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ သေလျှင် ငရဲ၌ ဖြစ်ရကုန်သည်သာ။</p> <p>ပြည့်စုံခြင်း ၃-မျိုးကို အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည်၊ သေလျှင် နတ်၌ ဖြစ်ရကုန်သည်သာ-မိန့်။</p> <h3>၆-အပဏ္ဏကသုတ်</h3> <p>ပျက်စီးခြင်း ၃-မျိုးမှာ သီလ၊ စိတ်၊ အယူ၏ ပျက်စီးခြင်းတို့တည်း၊ အထက်သုတ်အတိုင်းပင် ဟောတော်မူပြီး (အပြစ်ပြရာ၌) သေလျှင် ငရဲရောက်ရကုန်သည်၊ ၆-မျက်နှာရှိ အန်စာသည် အထက်သို့ ပစ်မြှောက်အပ်သော် ကျရာကျရာ မျက်နှာဖြင့်သာလျှင် ကောင်းစွာ ရပ်တန့်လျက် တည်သကဲ့သို့တည်းဟု လည်းကောင်း၊</p> <p>သမ္ပဒါ ၃-ပါးကိုလည်း အလားတူ ဟောတော်မူပြီး (အကျိုးကိုပြရာ၌) သေလျှင် နတ်၌ဖြစ်ကြရကုန်သည်၊ ၆-မျက်နှာရှိ အန်စာသည် (လ) တည်သကဲ့သို့တည်းဟု လည်းကောင်း ဥပမာတူကိုပင် ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၇-ကမ္မန္တသုတ်</h3> <p>ပျက်စီးခြင်း ၃-မျိုးမှာ အမှု၊ အသက်မွေးမှု၊ အယူ၏ ပျက်စီးခြင်းတို့တည်း။ အမှု၏ ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူ၏ အသက်ကိုသတ်၊ (လ) ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုလေ့ရှိခြင်းတည်း။ အသက်မွေးမှု၏ ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူ၏ မှားသော အသက်မွေးမှုရှိခြင်း၊ မှားသော အသက်မွေးမှုဖြင့် အသက်မွေးခြင်းတည်း။</p> <p>အယူ၏ပျက်စီးခြင်း ဟူသည် - အချို့သူ၏ “ပေးလှူကျိုးမရှိ၊ ယဇ်ပူဇော်ကျိုးမရှိ၊ (လ) ရဟန်းပုဏ္ဏားများ လောက၌ မရှိကြ” ဟု မှားသော အယူရှိခြင်း၊ ဖောက်ပြန်သော အမြင်ရှိခြင်းတည်း။</p> ပြည့်စုံခြင်း ၃-မျိုးကို အပြန်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည်။ <p>စာမျက်နှာ-501 </p><hr> <h3>၈-ပထမ သောဓေယျသုတ်</h3> <p>စင်ကြယ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒွါရတို့၌ စင်ကြယ်ခြင်းတို့တည်း။ ကာယဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - သူ့အသက် မသတ်၊ မပေးသည်ကို မယူ၊ ကာမတို့၌ မှားသောအားဖြင့် မကျင့်ခြင်းတည်း။</p> <p>ဝစီဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - မဟုတ်မမှန် မပြော၊ ကုန်းစကား မဆို၊ ကြမ်းတမ်းသော စကား မပြော၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို မဆိုခြင်းတည်း။</p> <p>မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - မက်မောခြင်း အဘိဇ္ဈာမများ၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ် မရှိ၊ အမြင်မှန်ရှိခြင်းတည်း။</p> <h3>၉-ဒုတိယသောဓေယျသုတ်</h3> <p>စင်ကြယ်ခြင်း ၃-မျိုးမှာ - ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်းတို့တည်း။ ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်းကို အထက်သုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူ၏။ (အထက်သုတ် ကာယ၌ မိစ္ဆာစာရရှောင်၊ ဤကာယ၌ အဗြဟ္မစရိယရှောင်သည်။)</p> <p>မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်း ဟူသည် - ဤလောက၌ ရဟန်းသည် မိမိသန္တာန်၌ ထင်ရှားရှိသော ကာမဂုဏ်လိုလားမှု ကာမစ္ဆန္ဒကိုလည်း “ငါ့အတွင်းသန္တာန်၌ ကာမစ္ဆန္ဒရှိ၏” ဟု အပြားအားဖြင့် သိ၏၊ မရှိသော ကာမစ္ဆန္ဒကိုလည်း မရှိဟု သိ၏၊ မဖြစ်သေးသော ကာမစ္ဆန္ဒကိုလည်း သိ၏၊ ဖြစ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏၊ ပယ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ၏ နောင်တဖန် မဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>ပျက်စီးစေလိုမှု ဗျာပါဒ၊ ထိုင်းမှိုင်းမှု ထိနမိဒ္ဓ၊ ပျံ့လွင့်မှု နောင်တပူပန်မှု ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ၊ မဝေခွဲနိုင်မှု ဝိစိကိစ္ဆာတို့ကိုလည်း အထက်ကာမစ္ဆန္ဒနည်းတူ အပြားအားဖြင့် သိ၏။ ဤကား မနောဒွါရ၌ စင်ကြယ်ခြင်းတည်း။ ဒွါရ ၃-ပါးလုံး စင်ကြယ်ခြင်းရှိ၍ အာသဝေါမရှိသော စင်ကြယ်သူကို မကောင်းမှု ဆေးလျှော်ပြီးသော စင်ကြယ်ခြင်းဂုဏ်ရှိသူဟု ဆိုအပ်ကုန်၏။</p> <h3>၁၀-မောနေယျသုတ်</h3> <p>ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ၃-မျိုးမှာ - ကာယဒွါရ၊ ဝစီဒွါရ၊ မနောဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ်တို့တည်း။<br> ကာယဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ဟူသည် - သူ့အသက် မသတ်၊ မပေးသည်ကို မယူ၊ မမြတ်သော မေထုန်မှု မပြုခြင်းတည်း။ ဝစီဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ဟူသည် -<br> <br>စာမျက်နှာ-502 <hr> မဟုတ်မမှန် မပြော၊ ကုန်းစကား မဆို၊ ကြမ်းတမ်းသော စကား မပြော၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို မဆိုခြင်းတည်း။ မနောဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ် ဟူသည် - ရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါမရှိသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် လွတ်မြောက်သော အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ ဤကား မနောဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ်တည်း။</p> <p>ဒွါရ ၃-ပါးလုံး ပညာရှိသည်ဖြစ်၍ အာသဝေါမရှိသော ပညာရှိ၍ မောနေယျဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူကို အကုသိုလ်အားလုံးကို ပယ်ခွာပြီး ပုဂ္ဂိုလ်ဟု ဆိုအပ်ကုန်၏။</p> <p>ကာယမောနေယျ (ကာယဒွါရ၌ ပညာရှိသူ၏ အဖြစ်) မည်သည် - ကာယဒုစရိုက် ၃-ပါး ပယ်ခြင်း၊ ကာယသုစရိုက် ၃-ပါး ရှိခြင်း၊ ကာယလျှင် အာရုံရှိသော ဉာဏ်၊ ကာယကို ပိုင်းခြားသိခြင်း၊ ပိုင်းခြားသိသော ဉာဏ်နှင့်တကွသော မဂ်၊ ကာယ၌ ဆန္ဒရာဂကို ပယ်ခြင်း၊ ကာယသင်္ခါရ ချုပ်သော စတုတ္ထဈာန် သမာပတ်တည်း။ ဝစီမောနေယျ အတူပင်။</p> <p>အထူးကား ကာယ၌ စတုတ္ထဈာန် သမာပတ်၊ ဝစီမောနေယျကား - ဝစီသင်္ခါရ ချုပ်သော ဒုတိယဈာန် သမာပတ်၊ မနောမောနေယျကား - သညာဝေဒယိတနိရောဓ သမာပတ်တည်း။</p> <h3>(၁၃) ၃-ကုသိနာရဝဂ်၊ ၁-ကုသိနာရသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ကုသိနာရုံပြည် ဗဟိဟရဏ တောအုပ်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းများအား - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရွာနိဂုံး တခုခုကို မှီ၍ နေ၏။ ထိုရဟန်းကို သူကြွယ်၊ သူကြွယ်သားများ ချဉ်းကပ်၍ နက်ဖြန်အတွက် ဆွမ်းဖိတ်ရာ လက်ခံပြီး နောက်နေ့ ဖိတ်အိမ်သို့ ထိုရဟန်း ကြွရာ ဆွမ်းဒကာများက မွန်မြတ်သော ခဲ့ဖွယ်စားဖွယ်ဖြင့် ရောင့်ရဲတားမြစ်သည့် တိုင်အောင် လုပ်ကျွေး၏။</p> <p>ထိုရဟန်းအား “ဆွမ်းဒကာများ ပြုစုကျွေးမွေးမှုသည် ကောင်းလေစွ” ဟု အကြံဖြစ်ပြီး “နောင်အခါလည်း အလားတူ ကျွေးမွေးလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟု အကြံဖြစ်ပြန်၏။ ထိုရဟန်းသည် ထိုဆွမ်းကို တပ်မက် မိန်းမောလျက် ငမ်းငမ်းတက်ဖြစ်၍ အပြစ်ကို မရှုဘဲ ထွက်မြောက်ကြောင်း ပညာမရှိဘဲ သုံးဆောင်၏။ ထိုရဟန်းသည် ထိုရွာနိဂုံး၌ ကာမဂုဏ်နှင့် စပ်သော၊ ပျက်စီးစေလိုခြင်းနှင့် စပ်သော၊ ညှဉ်းဆဲခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံကိုလည်း ကြံ၏။ ထိုရဟန်းအား ပေးလှူခြင်းသည် အကျိုးမကြီးဟု ငါဆို၏၊ အကြောင်းမှာ ရဟန်းသည် မေ့မေ့လျော့လျော့ နေသောကြောင့်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-503 <hr> ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရွာနိဂုံး တခုခုကို မှီ၍ နေ၏၊ (လ) လုပ်ကျွေး၏။ ထိုရဟန်းအား “ဆွမ်းဒကာများ ပြုစုလုပ်ကျွေးမှုသည် ကောင်းလေစွ” ဟု အကြံမဖြစ်၊ “နောင်အခါလည်း အလားတူ ကျွေးမွေးလျှင် ကောင်းမှာပဲ” ဟုလည်း အကြံမဖြစ်၊ ထိုရဟန်းသည် ထိုဆွမ်းကို မတပ်မက်၊ မမိန်းမော၊ ငမ်းငမ်းတက် မဖြစ်မူ၍ အပြစ်ကို ရှုလေ့ရှိလျက် ထွက်မြောက်ကြောင်း ပညာရှိသည်ဖြစ်၍ သုံးဆောင်၏။ ထိုရဟန်းသည် ထိုရွာနိဂုံး၌ ကာမဂုဏ်မှ ထွက်မြောက်ကြောင်း အကြံ၊ မပျက်စီးစေလိုခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံ၊ မညှဉ်းဆဲခြင်းနှင့် စပ်သော အကြံကို ကြံ၏။ ထိုရဟန်းအား ပေးလှူခြင်းသည် အကျိုးကြီး၏ဟူ၍ ငါဆို၏၊ အကြောင်းကား ရဟန်းသည် မမေ့မလျော့ နေခြင်းကြောင့်တည်းဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <h3>၂-ဘဏ္ဍနသုတ်</h3> <p>မျက်မှောက်မျက်ကွယ် ငြင်းခုံလျက် ဆန့်ကျင်စကား ပြောကြားပြီး အချင်းချင်း နှုတ်လှန်ထိုးနေကြသော ရဟန်းများရှိရာ အရပ်သည် ငါဘုရားအား နှလုံးသွင်းရန်သော်မျှ ချမ်းမြေ့သော အရပ်မဟုတ်၊ သွားရန်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ် ရှိတော့အံ့နည်း။ အမှန်ပင် ထိုအရှင်တို့သည် နေက္ခမ္မဝိတက်၊ အဗျာပါဒဝိတက်၊ အဝိဟိံသဝိတက် ၃-မျိုးတို့ကို စွန့်လွှတ်ကြ၏၊ ကာမဝိတက်၊ ဗျာပါဒဝိတက်၊ ဝိဟိံသဝိတက် တရား ၃-မျိုးတို့ကို ကြိမ်ဖန်များစွာ ပြုကြ၏ဟု ဤအရာ၌ ငါဆုံးဖြတ်၏။</p> <p>ညီညွတ်ဝမ်းမြောက်ကြ၊ ငြင်းခုံခြင်း မရှိကြ၊ နို့နှင့် ရေရောစပ်ထားသကဲ့သို့ အချင်းချင်း ချစ်သော မျက်စိတို့ဖြင့် ကြည့်ရှုနေကြသော ရဟန်းများရှိရာ အရပ်သည် ငါ့အား သွားရန် ချမ်းမြေ့သော အရပ်ဖြစ်၏။ နှလုံးသွင်းရန်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရှိတော့အံ့နည်း။ အမှန်ပင် ထိုအရှင်တို့သည် ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသ ဝိတက် ဟူသော တရား ၃-မျိုးကို စွန့်လွှတ်ကြ၏၊ နေက္ခမ္မ၊ အဗျာပါဒ၊ အဝိဟိံသ ဝိတက်ဟူသော တရား ၃-မျိုးကို ကြိမ်ဖန်များစွာ ပြုကြ၏ဟု ဤအရာ၌ ငါဆုံးဖြတ်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၃-ဂေါတမက စေတိယသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ဝေသာလီပြည် ဂေါတမကစေတီ၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းများအား - ရဟန်းတို့၊ ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍သာ တရားကို ငါဟောကြား၏၊ မသိမူ၍ ငါဟောကြားသည်မဟုတ်။ အကြောင်းရှိသော တရားကိုသာ ငါဟောကြား၏၊ အကြောင်းမရှိသော တရားကို ငါဟောကြားသည်မဟုတ်။ ဆန့်ကျင်ဘက် ရာဂစသည်ကို ပယ်ခြင်း ပြာဋိဟာရှိသော တရားကိုသာ ငါဟောကြား၏။ ပြာဋိဟာမရှိသော တရားကို ငါဟောကြားသည်မဟုတ်။ ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍သာ တရားကို ဟောကြား၍ မသိမူ၍ မဟောကြားသော၊ အကြောင်းရှိသော တရားကိုသာ ဟောကြားသည်ဖြစ်၍ အကြောင်းမရှိ<br> <br>စာမျက်နှာ-504 <hr> သောတရားကို မဟောကြားသော၊ ဆန့်ကျင်ဘက် ရာဂစသည်ကို ပယ်ခြင်း ပြာဋိဟာရှိသော တရားကိုသာ ဟောကြား၍ ပြာဋိဟာမရှိသော တရားကို မဟောကြားသော ငါဘုရားသည် သွန်သင်ဆုံးမ၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင် မှန်စွာ သိတော်မူ၏။ တရားတော်သည် ကောင်းစွာဟောအပ်သော တရားတော်ဖြစ်၏။ သံဃာသည် ကောင်းစွာကျင့်တော်မူ၏ဟု သင်တို့ နှစ်သက်ထိုက်ပေသည်။ ဝမ်းမြောက်ထိုက် ရွှင်လန်းထိုက်ပေသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဤစကားကို မိန့်တော်မူ၏။ ရဟန်းများသည် ဘုရားရှင်၏ တရားတော်ကို ဝမ်းမြောက်စွာ လက်ခံကုန်၏။ ဤစကားဖြင့် တရားကို ဟောတော်မူလတ်သော် လောကဓာတ်တထောင် တုန်လှုပ်လေသတည်း။</p> <p>ဂေါတမကစေတီ - ဂေါတမက ဘီလူး၏ ဘုံဗိမာန်တည်း။ ပဌမဗောဓိ ဝါ ၂၀-ပတ်လုံး ဘုရားရှင်သည် စာပါလ၊ သာရန္ဒဒ၊ ဗဟုပုတ္တ၊ ဂေါတမက အမည်ရသော စေတီနတ်ကွန်းများ၌သာ ရံခါစီ အနေများသည်။</p> <p>ဤသုတ်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ္တိကား မူလပရိယာယသုတ် အတ္ထုပ္ပတ္တိကြောင့် ဟောတော်မူရသည်၊ ချဲ့ဦးအံ့ - ပုဏ္ဏားမျိုး ရဟန်းများစွာသည် မိမိသင်ယူထားသော ဘုရားစကားတော်ကိုမှီ၍ အဘိမာန်ဖြစ်ပွားကာ “ဘုရားဟောမှာ ငါတို့သိပြီးသားပါ” ဟု တရားနာမဏ္ဍပ် မသွားကြပေ။</p> <p>ရဟန်းများက ဘုရားလျှောက်ထားသဖြင့် ထိုပုဏ္ဏားမျိုး ရဟန်းများကို ခေါ်စေကာ နှုတ်ဝန်ခံချက်ယူ၍ မူလပရိယာယသုတ် ဟောတော်မူသည်။ ထိုရဟန်းများသည် ဒေသနာတော်၏ လာရာသွားရာကို မသိသဖြင့် “ငါ့တရားသည် ဝဋ်မှထုတ်ဆောင်၏” ဟု ဘုရားရှင်သည် သူ့နှုတ်တက်ရာကို ဟောကြားသည် ကြံနေကြရကား ထိုအကြံကို ဘုရားရှင် သိတော်မူ၍ ဤဂေါတမက စေတိယသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။</p> <p>လောကဓာတ်တထောင်လှုပ် - ၆-ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် မြေလှုပ်သည်၊ ဤလှုပ်ပုံမျိုး ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌ ဖြစ်ဖူး၏။ ချဲ့ဦးအံ့ - ဘုရားလောင်းသည် တောင်မျက်နှာဖြင့် ဗောဓိမဏ္ဍိုင်သို့ တက်သည်ရှိသော် တောင်အရပ်သည် အဝီစိရောက်၊ မြောက်အရပ်သည် ဘဝဂ်ထိသကဲ့သို့ ဖြစ်ရသည်၊ ကြွင်းအရပ် ၃-မျက်နှာလည်း ထို့အတူပင် ဖြစ်သည်၊ ဗောဓိပင်သည်လည်း တကြိမ် အောက်အဝီစိရောက်၊ တကြိမ် ဘဝဂ်ထိသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-505 </p><hr> <h3>၄-ဘရဏ္ဍုကာလာမသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ကောသလတိုင်း ဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူရာ ကပိလဝတ်ပြည် ရောက်လာစဉ် ကြားသိ၍ ရောက်လာသော မဟာနာမ် သာကီဝင်မင်းအား ဘုရားရှင်က ကပိလဝတ်ပြည်တွင် ယနေ့တညဉ့်တာမျှ တည်းခိုရန် လျော်သောနေရာကို ရှာခိုင်းသည်။</p> <p>မဟာနာမ်သည် ကပိလဝတ်တပြည်လုံး အနှံ့ရှာပါသော်လည်း လျော်သောနေရာကို မတွေ့သဖြင့် ဘုရားထံပြန်လာပြီး “နေရာမရှိပါ၊ သို့ရာတွင် ဘုရားရှင်၏ သီတင်းသုံးဖော်ဖြစ်ခဲ့ဖူးသော ဘရဏ္ဍုကာလာမရသေ့၏ သင်္ခမ်းကျောင်း၌ ယနေ့တညဉ့် သီတင်းသုံးနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “သွား၊ နေရာခင်းချေ” ဟု မိန့်လိုက်သည်။ ထိုသင်္ခမ်းကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဟာနာမ်အား “ဘုရားရှင် ပင်ပန်းတော်မူ၏၊ နက်ဖြန်မှ ဆည်းကပ်တော့မည်” ကြံကာ ရှိခိုးပြန်သွားသည်။ ထိုညဉ့် လွန်မြောက်၍ ရောက်လာသော မဟာနာမ်အား ဘုရားရှင်က “မဟာနာမ်၊ ဤလောက၌ ထင်ရှားရှိသော ဆရာ ၃-မျိုးမှာ -</p> <p>၁။ အချို့ဆရာသည် ကာမတို့ကို လွန်မြောက်ခြင်း ရူပါဝစရဈာန်ကိုသာ ပညတ်နိုင်၏၊ ရုပ်တို့ကို လွန်မြောက်ခြင်း အရူပါဝစရဈာန်ကို လည်းကောင်း၊ ဝေဒနာကို လွန်မြောက်ခြင်း နိဗ္ဗာန်ကို လည်းကောင်း မပညတ်နိုင်။</p> <p>၂။ အချို့ဆရာကား ကာမနှင့် ရုပ်တို့ကို လွန်မြောက်ခြင်းတို့ကို ပညတ်နိုင်၏၊ ဝေဒနာတို့ကို လွန်မြောက်ခြင်းကိုကား မပညတ်နိုင်။</p> <p>၃။ အချို့ဆရာကမူ ကာမ၊ ရုပ်၊ ဝေဒနာ ၃-ပါးလုံးတို့ကို လွန်မြောက်ခြင်းကို ပညတ်နိုင်၏။ ထိုဆရာ ၃-မျိုးတို့၏ ပြီးဆုံးရာဂတိသည် တူသလော၊ ကွဲပြားသလော” ဟု မိန့်တော်မူရာ ဘရဏ္ဍုကာလာမ ရသေ့က မဟာနာမ်အား “တူ၏” ဟု လျှောက်ခိုင်းသည်၊ ဘုရားရှင်က မဟာနာမ်ကို “ကွဲပြားပါ၏” ဟု လျှောက်ခိုင်းသည်။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် လည်းကောင်း၊ ၃-ကြိမ်မြောက် လည်းကောင်း ရသေ့က မဟာနာမ်ကို အတူလျှောက်ခိုင်း၍ ဘုရားရှင်က ကွဲပြားကြောင်း လျှောက်ခိုင်းသည်။ ထိုအခါ ရသေ့အား “တန်ခိုးကြီးသော မဟာနာမ်၏ ရှေ့မှောက်၌ ရဟန်းဂေါတမသည် ၃-ကြိမ်တိုင်တိုင် ငါ့ကို မောင်းမဲ၏၊ ငါသည် ကပိလဝတ်ပြည်မှ ထွက်သွားမှကောင်းမည်” ဟု ကြံကာ ရသေ့သည် တဖန်ပြန်မလာသော ခွဲခြင်းဖြင့် ကပိလဝတ်ပြည်မှ ခွာသွားလေသတည်း။</p> <p>လျော်သောနေရာရှာမရ - ရသေ့ကား သာကီဝင်တို့၏ အစားကောင်းကိုစားကာ သွားလာနေသည်၊ ငါဘုရားရောက်လျှင် ဓမ္မဒေသနာတခု ဖြစ်မည်ဟု သိတော်မူသဖြင့် အခြားနေရာရှာမရအောင် ဘုရားရှင် ဓိဋ္ဌာန်ထား၍တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-506 </p><hr> <h3>၅-ဟတ္ထကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိ ဇေတဝန်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဟတ္ထကနတ်သားသည် ညဉ့်ဦးယံလွန်ပြီးသော သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ အလွန်နှစ်လိုဖွယ် အဆင်းရှိသည်ဖြစ်၍ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်လုံးကို ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါဖြင့် ထွန်းလင်းစေပြီးလျှင် ဘုရားထံတော် ချဉ်းကပ်လျက် ရှေ့တော်၌ ရပ်တည်မည်ဟု ရည်ရွယ်သော်လည်း နစ်မြုပ်၍သာ သွား၏။ မရပ်စွမ်းနိုင်၊ ထောပတ်ဆီကို သဲထဲ၌ လောင်းအပ်သော် စိမ့်ဝင်နစ်မြုပ်သွားသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က နတ်သားအား ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အတ္တဘောကို ဖန်ဆင်းဖို့ မိန့်ကြားမှ ဖန်ဆင်းပြီး ရှိခိုးနေစဉ် “ရှေးလူဖြစ်စဉ်က လေ့လာထားသော ပရိယတ်တရားတို့ကို ယခု နတ်ဖြစ်သောအခါ၌ လေ့လာသေး၏လော” ဟု မေးတော်မူသည်။</p> <p>“ရှေးလူဖြစ်စဉ်က လေ့လာပြီး ပရိယတ်တို့ကို ယခု နတ်ဖြစ်သောအခါ၌လည်း လေ့လာအပ်ပါကုန်၏၊ ရှေးလူဘဝက မလေ့လာရသေးသော တရားများကိုလည်း ယခု လေ့လာပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် ယခုအခါ၌ ရဟန်းယောက်ျား၊ မိန်းမ၊ ဥပါသကာယောက်ျား၊ ဥပါသိကာမိန်းမ၊ တိတ္ထိ၊ တိတ္ထိတပည့်များနှင့် ရောနှောသီတင်းသုံးတော်မူသကဲ့သို့ တပည့်တော်လည်း နတ်သားများနှင့် ရောနေရပါသည် - ‘ဟတ္ထကနတ်သားထံ တရားနာကုန်အံ့’ ဟု အချက်ပေးမှ နတ်သားများလည်း ရောက်လာကြပါ၏။</p> <p>တပည့်တော်သည် မြတ်စွာဘုရားအား ဖူးမြော်ခြင်း၊ သူတော်ကောင်းတရား နာကြားခြင်း၊ သံဃာလုပ်ကျွေးခြင်းဟူသော ဤတရား ၃-မျိုး၌ မရောင့်ရဲ မဆုတ်နစ်ဘဲ သေခဲ့ရပါသည်” ဟု လျှောက်ထားသည်။ ၁၀-ပါးဟူသော အဓိသီလကို ကျင့်သုံးလျက် သူတော်ကောင်းတရား နာကြားခြင်း၌ မွေ့လျော်၍ တရား ၃-မျိုး၌ ရောင့်ရဲတင်းတိမ်ခြင်း မရှိသော ဟတ္ထကသည် အဝိဟာ ဗြဟ္မာ့ဘုံသို့ ရောက်လေသတည်း။</p> <h3>၆-ကဋုဝိယသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဗာရာဏသီပြည် ဣသိပတန မိဂဒါဝုန်တော၌ သီတင်းသုံး၍ နံနက်ပိုင်း ဗာရာဏသီပြည်သို့ ဆွမ်းခံကြွတော်မူစဉ် သာယာဖွယ် ဈာန်ချမ်းသာ ဆိတ်သုဉ်းသော ပြင်ပကာမဂုဏ်ကို သာယာသော၊ သတိလွတ်၍ ဆင်ခြင်မှုမရှိ၊ မတည်သော စိတ်ရှိကာ ပေါ်လွင်သော ဣန္ဒြေရှိသော ရဟန်းတပါးကို မြင်တော်မူ၍ “ရဟန်း၊ သင်သည် မိမိကိုယ်ကို ထွေးအန်ဖတ် မပြုလင့်၊ ထွေးအန်ဖတ်ပြုသည်ဖြစ်၍ သားစိမ်းနံ့ဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-507 <hr> စိုစွတ်သော သင့်ကို ယင်ကောင်များသည် မကျရောက် မနှိပ်စက်ရာသော အကြောင်းမရှိချေ” ဟု မိန့်တော်မူရာ ထိုရဟန်း သံဝေဂဖြစ်သွား၏။ သောတာပန်လည်း ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်လည်း ဆွမ်းခံကြွ ဘုဉ်းပေးပြီး ပြန်ကြွလာခဲ့သော် ရဟန်းများကို ထိုနံနက်က တွေ့ခဲ့သော ရဟန်းအကြောင်းနှင့် ဟောခဲ့သော ဩဝါဒကို ပြန်လည်မိန့်ကြားသည်တွင် ရဟန်းများ၏ အမေးအရ - ထွေးအန်ဖတ် ဟူသည် အဘိဇ္ဈာ၊ သားစိမ်းနံ့ ဟူသည် ဗျာပါဒ၊ ယင်ကောင်တို့ ဟူသည် အကုသိုလ် ဝိတက်တို့တည်း။ မိမိကိုယ်ကို ထွေးအန်ဖတ်ပြုသည်ဖြစ်၍ သားစိမ်းနံ့စွတ်စိုသူကို ယင်ကောင်များ မကျရောက် မနှိပ်စက်ရာသော အကြောင်းမရှိချေဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>စက္ခု၊ သောတ ၂-ဒွါရ၌ မလုံခြုံဘဲ ဣန္ဒြေမစောင့်သူအား ရာဂကိုမှီသော မိစ္ဆာဝိတက် ယင်ကောင်များ ကျရောက်ကုန်လတ္တံ့။ ထွေးအန်ဖတ်ဖြစ်၍ သားစိမ်းနံ့ဖြင့် စိုစွတ်နေသော ရဟန်းတို့သည် နိဗ္ဗာန်မှ ဝေး၏၊ ပင်ပန်းဖို့သာရှိ၏။ ပညာမဲ့ လူမိုက်သည် ရွာ၌သော်လည်းကောင်း၊ တော၌သော်လည်းကောင်း၊ မိမိ၏စိတ် ငြိမ်းချမ်းမှုမရဘဲ ယင်ကောင်များ ဝိုင်းလျက် လှည့်လည်ရ၏။ သီလနှင့် ပြည့်စုံ၍ ပညာဖြင့် ငြိမ်းအေးခြင်း၌ မွေ့လျော်သူများသည် ယင်ကောင်များကို ဖျက်ဆီးလျက် ငြိမ်းအေးကြသည်ဖြစ်၍ ချမ်းသာစွာ အိပ်ကြရ၏။</p> <h3>၇-ပဌမအနုရုဒ္ဓသုတ်</h3> <p>အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ဘုရားထံတော် ချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား “တပည့်တော်သည် လူ့မျက်စိကို လွန်၍ နတ်မျက်စိနှင့် တူသော မျက်စိဖြင့် သေပြီးနောက် ငရဲရောက်နေရသော မာတုဂါမကို အများအားဖြင့် မြင်ရပါ၏၊ အဘယ်တရားများနှင့် ပြည့်စုံသော မာတုဂါမသည် ငရဲရောက်ရပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထားရာ - “အနုရုဒ္ဓါ၊ ဤလောက၌ မာတုဂါမသည် နံနက်အခါ ဝန်တိုမှု အညစ်အကြေး ထကြွသောင်းကျန်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏။ မွန်းတည့်အခါ သူတပါးစည်းစိမ်ကို ငြူစူခြင်း ဣဿာတရား ထကြွသောင်းကျန်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏၊ ညချမ်းအခါ ကာမရာဂ ထကြွသောင်းကျန်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏။ ဤတရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော မာတုဂါမသည် သေလျှင် ငရဲရောက်ရသည်” ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဒုတိယအနုရုဒ္ဓသုတ်</h3> <p>အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ချဉ်းကပ်၍ နှုတ်ဆက်စကား ပြောကြားနေထိုင်လျက် “ငါ့ရှင်၊ အကျွန်ုပ်သည် ဒိဗ္ဗစက္ခုဖြင့် လောကဓာတ်တထောင်ကို မြင်နိုင်<br> <br>စာမျက်နှာ-508 <hr> ပါ၏၊ မတွန့်မဆုတ် လုံ့လကို အားထုတ်ပါ၏၊ မေ့လျော့ခြင်း မရှိ၊ သတိသည် ထင်ပါ၏၊ ကိုယ်သည် မပူပန်၊ ငြိမ်းအေးပါ၏၊ စိတ်သည် အာရုံတခုတည်း ရှိသည်ဖြစ်၍ ကောင်းစွာ တည်ပါ၏။ သို့ပါလျက် ကျွန်ုပ်၏ စိတ်သည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတရားတို့မှ မလွတ်ကင်းသေးပါ” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>“ငါ့ရှင် အနုရုဒ္ဓါ၊ ‘ငါသည် ဒိဗ္ဗစက္ခုဖြင့် လောကဓာတ်တထောင်ကို မြင်နိုင်၏’ ဟု အကြံဖြစ်ခြင်းသည်ပင် သင့်အား မာန ဖြစ်နေ၏။ ‘ငါသည် မတွန့်မဆုတ် လုံ့လကို အားထုတ်နေ၏၊ မေ့လျော့ခြင်း မရှိ၊ သတိသည် ထင်ပါ၏၊ ကိုယ်သည် မပူပန် ငြိမ်းအေး၏၊ စိတ်သည် အာရုံတခုတည်း ရှိသည်ဖြစ်၍ တည်ကြည်၏’ ဟု အကြံဖြစ်ခြင်းသည်ပင် သင့်အား ပျံ့လွင့်ခြင်း ဥဒ္ဓစ္စ ဖြစ်နေ၏။ သို့ပါလျက် ‘ငါ၏ စိတ်သည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတရားတို့မှ မလွတ်ကင်းသေးပါ’ ဟု အကြံဖြစ်ခြင်းသည်ပင် သင့်အား တွေးတောမှု သံသယ ကုက္ကုစ္စ ဖြစ်နေ၏။ တော်ပါပြီ၊ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ဤတရား ၃-မျိုးကို ပယ်စွန့်၍ နှလုံးမသွင်းမူ၍ အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ဓာတ်သို့ စိတ်ကို ပို့ဆောင်ပါလော့” ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာက မိန့်ဆိုလိုက်သည်။</p> <p>နောက်ပိုင်းတွင် ထိုအမိန့်အတိုင်း ပြင်းစွာ အားထုတ်လျက် နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်အပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသည်ရှိသော် ကောင်းစွာပင် လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်သို့ ဝင်ကြသော အမျိုးသားများ လိုလားအပ်သော အရဟတ္တဖိုလ် မကြာမီရကာ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ရဟန္တာတို့တွင် တပါးအပါအဝင် ဖြစ်လေသတည်း။</p> <h3>၉-ပဋိစ္ဆန္နသုတ်</h3> <p>လျှို့လျှို့ဝှက်ဝှက် ရွက်ဆောင်ကြ၍ ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း မရွက်ဆောင်ကြသော ၃-မျိုးမှာ - မာတုဂါမသည် လျှို့ဝှက်စွာ ရွက်ဆောင်၏၊ ပွင့်လင်းစွာ မရွက်ဆောင်။ ပုဏ္ဏားများသည် ဗေဒင်တို့ကို လျှို့ဝှက်စွာ ရွက်ဆောင်ကြ၏၊ ပွင့်လင်းစွာ မရွက်ဆောင်။ မှားသော အယူသည် လျှို့ဝှက်စွာ ရွက်ဆောင်၏၊ ပွင့်လင်းစွာ မရွက်ဆောင်။</p> <p>ပွင့်လင်းသော်သာ တင့်တယ်ကြ၍ လျှို့ဝှက်လျှင် မတင့်တယ်ကြသော ၃-မျိုးမှာ - လဝန်းသည် လည်းကောင်း၊ နေဝန်းသည် လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားသည့် တရားတော်သည် လည်းကောင်း ပွင့်လင်းသော်သာ တင့်တယ်၏၊ ဖုံးကွယ်သော် မတင့်တယ်၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>ပွင့်လင်းသော်သာ တင့်တယ်၏ ဟူရာ၌ ပွင့်လင်းမှု ၄-မျိုးမှာ -<br> ၁။ တဘက်သာ ပွင့်လင်းမှု - ရဟန်း၊ ရဟန်းမ တဘက်စီသာ ဆိုင်သော သိက္ခာပုဒ်။<br> ၂။ ၂-ဘက်လုံး ပွင့်လင်းမှု - ရဟန်း၊ ရဟန်းမ ၂-ဦးလုံးဆိုင်သော သိက္ခာပုဒ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-509 <hr> ၃။ မိမိဘက်သာ ပွင့်လင်းမှု - ရအပ်သော တရားဂုဏ်ကျေးဇူး။<br> ၄။ အကျိုးအားလုံးရှိသော ပွင့်လင်းမှု - ပိဋက ၃-ပုံ ဘုရားစကားတော်တည်း။</p> <h3>၁၀-လေခသုတ်</h3> <p>ကျောက်ထွင်းအက္ခရာ၊ မြေရေးအက္ခရာ၊ ရေရေးအက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးတွင် -</p> <p>၁။ ကျောက်၌ ရေးထွင်းထားသော အက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - အချို့သူသည် အစဉ်မပြတ် အမျက်ထွက်တတ်၏၊ ထိုအမျက်သည်လည်း အရှည်ကိန်းအောင်းနေ၏။ ကျောက်ထွင်းအက္ခရာသည် လေ၊ ရေကြောင့် လျင်စွာ မပျက်စီးသကဲ့သို့ အမျက်အရှည် ကိန်းအောင်းနေသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>၂။ မြေ၌ ရေးခြစ်အပ်သော အက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - အစဉ်မပြတ် အမျက်ထွက်တတ်သော်လည်း ထိုအမျက်သည် အရှည်ကိန်းအောင်းမနေ။ မြေ၌ ရေးခြစ်အပ်သော အက္ခရာသည် လေ၊ ရေကြောင့် လျင်စွာ ပျက်စီးသကဲ့သို့ အမျက်အရှည် ကိန်းအောင်းမနေသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <p>၃။ ရေ၌ ရေးသားအပ်သော အက္ခရာနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ရုန့်ရင်းကြမ်းကြုတ်သော စကား၊ မနှစ်သက်ဖွယ်စကားဖြင့် ဆိုအပ်သော်လည်း ဆက်စပ်နှီးနှောသည်သာ၊ သဘောတူသည်သာတည်း။ ရေ၌ ရေးသားအပ်သော အက္ခရာသည် လျင်စွာ ကင်းပျောက်လွယ်သကဲ့သို့ မနှစ်သက်ဖွယ် စကားဆိုသော်လည်း သဘောထားမတင်းမာသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတည်း။</p> <h3>(၁၄) ၄-ယောဓာဇီဝဝဂ်၊ ၁-ယောဓာဇီဝသုတ်</h3> <p>အဝေး၌လည်း မြားကို ကျရောက်စေနိုင်ခြင်း၊ မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်ခြင်း၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကိုလည်း ဖောက်ထွင်းစေနိုင်ခြင်း ဟူသော အင်္ဂါ ၃-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော စစ်သူရဲကောင်းသည် မင်းအား ထိုက်၍ မင်းအသုံးတော်ခံ ဖြစ်၏၊ မင်း၏ လက်ရုံးဟူ၍သာ ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>ဤအတူပင် သာသနာတော်၌ အဝေး၌လည်း ကျရောက်စေနိုင်၊ မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကိုလည်း ဖောက်ထွင်းစေနိုင်သော ဤအင်္ဂါ ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဝေးမှ ယူဆောင်၍မူလည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏။ (လ) အပေါင်း ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေသဖွယ် ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-510 <hr> အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် အဝေး၌ ကျရောက်စေနိုင် သနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန်လည်းဖြစ်၊ အတွင်း၊ အပလည်းဖြစ်၊ ကြမ်း၊ နု လည်းဖြစ်၊ ယုတ်၊ မြတ်လည်းဖြစ်၊ ဝေး၊ နီး လည်းဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကို “ဤရုပ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ်မဟုတ်” ဟု ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ဝိပဿနာမဂ်ပညာဖြင့် ရှု၏။</p> <p>အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော (အထက်အတိုင်း) ဝေဒနာအားလုံးကို၊<br> အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော သညာအားလုံးကို၊<br> အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော သင်္ခါရအားလုံးကို၊<br> အတိတ်၊ အနာဂတ် စသည် ၁၁-ပါးပြားသော ဝိညာဉ်အားလုံးကို “ဤဝိညာဉ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ်မဟုတ်” ဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း ဝိပဿနာမဂ်ပညာဖြင့် ရှု၏။ ဤသို့ အဝေး၌ ကျရောက်စေနိုင်၏။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင် သနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် “ဤကား ဆင်းရဲတည်း” စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏။ ဤသို့ မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်၏။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်ထွင်းစေနိုင် သနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ကြီးစွာသော အဝိဇ္ဇာအစုကို ဖောက်ထွင်းစေနိုင်၏။ ဤသို့ ဖောက်ထွင်းစေနိုင်သတည်း။</p> <p>အဝေး၌ မြားကို ကျရောက်စေနိုင်ခြင်း - ရေ၌ ၇-ဥသဘ၊ ကုန်း၌ ၈-ဥသဘ၊ အလွန် ၉-ဥသဘ ရောက်နိုင်သည်။ ဒုဋ္ဌဂါမဏိ အဘယမင်း၏ စစ်သူရဲသည် ၉-ဥသဘ မြားကျစေနိုင်၍ ပစ္ဆိမဘဝ ဘုရားလောင်းကား တယူဇနာမျှ ကျစေနိုင်သည်။</p> <p>ကိုယ်ထည်ကြီးကို ဖောက်ထွင်းစေနိုင်ခြင်း - တစပ်တည်း ပျဉ်ချပ်တရာကို လည်းကောင်း၊ ကျွဲရေ ၁၀၀၊ သံပြားထု လက် ၈-သစ်၊ ပိတောက်ပျဉ် လက် ၄-သစ်၊ ရေတဖန် ပျဉ်ထုတထွာ၊ အလျားလိုက် ကောက်ရိုးတလှည်းကိုလည်း ဖောက်နိုင်သည်။</p> <h3>၂-ပရိသာသုတ်</h3> <p>ပရိသတ် ၃-မျိုးမှာ - ဆုံးမခက်သဖြင့် မမေးမူ၍ ဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်၊ ဆုံးမလွယ်သဖြင့် မေး၍ ဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်၊ ပမာဏကိုသိ၍ ဆုံးမအပ်သော ပရိသတ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-511 </p><hr> <h3>၃-မိတ္တသုတ်</h3> <p>မှီဝဲထိုက်သော အဆွေခင်ပွန်းကောင်း ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၃-မျိုးမှာ - ပေးနိုင်ခဲသည်ကို ပေးခြင်း၊ ပြုနိုင်ခဲသည်ကို ပြုခြင်း၊ သည်းခံနိုင်ခဲသည်ကို သည်းခံခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၄-ဥပ္ပါဒါသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ ဘုရားရှင်များ ပွင့်သည်ဖြစ်စေ၊ မပွင့်သည်ဖြစ်စေ ထိုအနိစ္စဓာတ်သည် သဘောအားဖြင့် တည်သည်၏အဖြစ်၊ သဘောအားဖြင့် မြဲသည်၏အဖြစ်ဖြင့် တည်နေသည်သာတည်း။ သင်္ခါရအားလုံးတို့သည် မမြဲကြ၊ ထိုသဘောတရားကို ဘုရားရှင်သည် ဉာဏ်ဖြင့် ထိုးထွင်း၍ သက်ဝင်၍သိ၏။ သိပြီး၍ သင်္ခါရအားလုံးသည် မမြဲကြဟု ညွှန်ပြ ဟောကြား ပညတ်တော်မူ၏။ ဉာဏ်၌ထား၍ ဖွင့်ပြဝေဖန် ပေါ်လွင်အောင် ပြုတော်မူ၏။</p> <p>ဘုရားရှင်များ ပွင့်သည်ဖြစ်စေ ထိုဒုက္ခဓာတ်သည် သင်္ခါရအားလုံးသည် ဆင်းရဲကြ၏။ ထိုသဘောတရားကို... သင်္ခါရအားလုံးသည် ဆင်းရဲကြ၏ဟု ညွှန်ပြ ပေါ်လွင်အောင် ပြုတော်မူ၏။</p> <p>ဘုရားရှင်များ ပွင့်သည်ဖြစ်စေ... ထိုအနတ္တဓာတ်သည်... တရားအားလုံးသည် အလိုသို့ မလိုက်ကြ။ ထိုသဘောတရားကို... တရားအားလုံးသည် အလိုသို့ မလိုက်ကြ (အနတ္တဖြစ်ကုန်၏) ဟု ညွှန်ပြ... ပေါ်လွင်အောင် ပြုတော်မူ၏ဟု မိန့်။</p> <p>သင်္ခါရအားလုံး - ဘုံ ၄-ပါး၌ဖြစ်သော တရားအားလုံးယူ။ ဖြစ်၍မရှိခြင်းဟူသော အနက်သဘောကြောင့် အနိစ္စ၊ ဖြစ်ပျက် ၂-တန် နှိပ်စက်ဒဏ်ကြောင့် ဒုက္ခ၊ အလိုမလိုက် အကြိုက်မပါသောကြောင့် အနတ္တ ဟု သိလေ။</p> <h3>၅-ကေသကမ္ဗလသုတ်</h3> <p>ချည်မျှင်ဖြင့် ရက်အပ်ကုန်သော အဝတ်ဟူသမျှတွင် လူဆံခြည်မျှင်ဖြင့် ရက်ထားသော ကမ္ဗလာကို အညံ့ဆုံးအဝတ်ဟု ဆိုထိုက်၏။ ဆံခြည်မျှင် ကမ္ဗလာသည် အေးချိန်အေး၍ ပူချိန်ပူ၏။ အဆင်းမလှ၊ အနံ့မကောင်း၊ အတွေ့မကောင်းပေ။ ဤအတူသာလျှင် များစွာကုန်သော သမဏ၊ ဗြာဟ္မဏတို့၏ အယူဝါဒဟူသမျှတွင် မက္ခလိဂေါသာလ၏ အယူဝါဒကို အယုတ်ညံ့ဆုံးဟူ၍ ဆိုထိုက်၏။</p> <p>မဂ်ဖိုလ်မှ အချည်းနှီးဖြစ်သော ယောက်ျား၊ မက္ခလိဂေါသာလသည် “ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံ မရှိ၊ ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံကို ပြုခြင်းမရှိ၊ အားထုတ်သော ဝီရိယမရှိ”<br> <br>စာမျက်နှာ-512 <hr> ဟု ဆိုလေ့ရှိ၏၊ ဤသို့ ယူလေ့ရှိ၏။ ပွင့်ပြီးသော ဘုရားရှင်တို့သည် လည်းကောင်း၊ ပွင့်လတ္တံ့သော ဘုရားရှင်တို့သည် လည်းကောင်း၊ ပွင့်ဆဲဖြစ်သော ငါဘုရားသည် လည်းကောင်း “ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံ ရှိ၏၊ ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံကို ပြုခြင်းရှိ၏၊ အားထုတ်သော ဝီရိယရှိ၏” ဟု ဟောတော်မူခဲ့ကြသည်၊ ဟောတော်မူကြလတ္တံ့၊ ဟောတော်မူ၏။ မက္ခလိဂေါသာလသည် ပွင့်ပြီး ပွင့်လတ္တံ့ ဘုရားရှင်များကို လည်းကောင်း၊ ငါဘုရားကို လည်းကောင်း “ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံ မရှိ” စသည်ဖြင့် တားမြစ်၏။</p> <p>မြစ်ဆုံမြစ်ဝ၌ ထောင်ထားသော မြှုးသည် ငါးများစွာတို့၏ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲရန် ပျက်စီးရန် ဖြစ်သကဲ့သို့၊ လူထောင်မြှုးပမာ လောက၌ ဖြစ်လာသော မက္ခလိဂေါသာလသည် သတ္တဝါများစွာတို့၏ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲရန် ပျက်စီးရန်ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၆-၇-သမ္ပဒါသုတ်၊ ဝုဒ္ဓိသုတ်</h3> <p>ပြည့်စုံခြင်း ၃-မျိုးမှာ - သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ ပညာ၏ ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။ ကြီးပွားခြင်း ၃-မျိုးမှာလည်း ယင်း ၃-ပါးပင်တည်း။</p> <h3>၈-အဿခဠုကသုတ်</h3> <p>မြင်းငယ် ၃-မျိုးမှာ - ဤလောက၌ အချို့မြင်းငယ်သည် လျင်မြန်ခြင်းနှင့်သာ ပြည့်စုံ၍ အဆင်း လုံးရပ် မပြည့်စုံ၊ အချို့ကား ၂-မျိုးပြည့်စုံ၊ အချို့ကား ၃-မျိုးလုံး ပြည့်စုံသည်၊ ယောက်ျားငယ် ၃-မျိုးမှာလည်း ဤအတူပင်တည်း။</p> <p>၁။ အဘယ်သို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်ခြင်းနှင့်သာ ပြည့်စုံ၍ အဆင်းလုံးရပ်နှင့် မပြည့်စုံသနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် “ဤကား ဆင်းရဲတည်း” စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိ၏။ ဤသိခြင်းကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ဉာဏ်ဟူသော လျင်မြန်ခြင်း ဟု ငါဆို၏။ အချင်းချင်း ပိုင်းခြားအပ်သော ဓမ္မ၌ လည်းကောင်း၊ ဝိနယ၌ လည်းကောင်း ပြဿနာ မေးအပ်သော် တွန့်ဆုတ်၏၊ မဖြေဆိုနိုင်။ ဤမဖြေဆိုနိုင်ခြင်းကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ဂုဏ်ဟူသော အဆင်းမရှိ ဟု ငါဆို၏။ ဆွမ်းစသော ပစ္စည်း ၄-ပါး မရ၊ ဤမရခြင်းကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ အလုံးအရပ်မရှိ ဟု ငါဆို၏။ ဤသို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်မှု ပြည့်စုံ၍ အဆင်းလုံးရပ် မပြည့်စုံ။</p> <p>၂။ အဘယ်သို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်မှု၊ အဆင်း ပြည့်စုံ၍ လုံးရပ် မပြည့်စုံသနည်း - ရဟန်းသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိ၏။ ဤသိခြင်းကို ဉာဏ်လျင်မြန်ခြင်းဟု ငါဆို၏။ ပြဿနာကို ဖြေဆိုနိုင်၏။ ဤဖြေဆိုနိုင်ခြင်းကို ဂုဏ်အဆင်းဟု ငါဆို၏။ ပစ္စည်း ၄-ပါးကိုကား မရ၊ မရခြင်းကို လုံးရပ်မရှိခြင်းဟု ငါဆို၏။ ဤသို့ ယောက်ျားငယ်သည် ၂-မျိုး ပြည့်စုံ၍ နောက်တမျိုး မပြည့်စုံ။</p> <p>စာမျက်နှာ-513 <hr> ၃။ အဘယ်သို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် လျင်မြန်မှု၊ အဆင်း၊ လုံးရပ်နှင့် ပြည့်စုံသနည်း - ရဟန်းသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိ၏။ ဤကို ဉာဏ်လျင်မြန်ခြင်းဟု လည်းကောင်း၊ ပြဿနာကို ဖြေဆိုနိုင်၏၊ ဤကို ဂုဏ်အဆင်းဟု လည်းကောင်း၊ ပစ္စည်း ၄-ပါးကိုလည်း ရ၏၊ ဤကို လုံးရပ်ဟု လည်းကောင်း ငါဆို၏။ ဤသို့လျှင် ယောက်ျားငယ်သည် ၃-မျိုးလုံး ပြည့်စုံသည်။</p> <h3>၉-အဿပရဿသုတ်</h3> <p>မြင်းတို့၌ လွန်ကဲသောမြင်း ၃-မျိုး၊ လူတို့၌ လွန်ကဲသော ယောက်ျား ၃-မျိုးကို အထက်သုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူသည်။ အဖွင့်အထူးမှာ -</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် လူတို့၌ လွန်ကဲသော ယောက်ျားသည် လျင်မြန်မှုသာရှိ၍ အဆင်း လုံးရပ် မပြည့်စုံသနည်း - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါးတို့၏ အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ခြင်းကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ်ပဋိသန္ဓေနေ၍ ထိုဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရ၏။ ထိုဘုံမှ ပြန်လည်ခြင်းသဘောမရှိ။ ဤသည်ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ လျင်မြန်ခြင်း ဟု ငါဆို၏။ (ဓမ္မဝိနယကို မဖြေဆိုနိုင်သူ၏ အဆင်းမလှခြင်း၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး မရသူ၏ လုံးရပ်မရှိခြင်းများနှင့် ကြွင်း ၂-ဦးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။) ဤသုတ်၌ အောက်မဂ် ၃-ခု၊ အောက်ဖိုလ် ၃-ခုကို ဟောသည်။</p> <h3>၁၀-အဿာဇာနီယသုတ်</h3> <p>အာဇာနည်မြင်းကောင်း ၃-မျိုး၊ အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်း ၃-မျိုးကို အထက်သုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူသည်။ လျင်မြန်မှု၌သာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော ကိလေသာမှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ ဤသည်ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ လျင်မြန်ခြင်း ဟု ငါဆို၏ဟု အရဟတ္တဖိုလ်ကို ယူ၍ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၁-ပထမ မောရနိဝါပသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဥဒေါင်းတို့ကို အစာပေးရာ မောရနိဝါပ ပရိဗိုဇ်တို့ အရံ၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် ရဟန်းများအား ခေါ်တော်မူပြီး “ရဟန္တာတို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သီလဂုဏ်၊ သမာဓိဂုဏ်၊ ပညာဂုဏ် ဤတရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် စင်စစ် ပြီးဆုံးခြင်းရှိ၏၊ စင်စစ် ယောဂ ၄-ပါးဖြင့် ဘေးမရှိ၊ စင်စစ် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံး၏၊ စင်စစ် အဆုံးရှိ၏၊ နတ်လူတို့ထက် မြတ်၏” ဟု ဟောတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-514 </p><hr> <h3>၁၂-၁၃-ဒုတိယ - တတိယ မောရနိဝါပသုတ်</h3> <p>ဒုတိယသုတ်၌ တန်ခိုးပြာဋိဟာ - ဣဒ္ဓိပါဋိဟာရိယ၊ အတပ်ဟောခြင်းပြာဋိဟာ - အာဒေသနာပါဋိဟာရိယ၊ ဆုံးမခြင်းပြာဋိဟာ - အနုသာသနီပါဋိဟာရိယ ၃-ပါးတို့ကို လည်းကောင်း၊ တတိယသုတ်၌ မှန်ကန်သောအယူ ဝိပဿနာဉာဏ်၊ မှန်ကန်သောအသိ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ မှန်ကန်သော လွတ်မြောက်ခြင်း - အရဟတ္တဖိုလ်ဉာဏ် ၃-ပါးတို့ကို လည်းကောင်း “စင်စစ် ပြီးဆုံးခြင်းရှိ၏” စသည်ဖြင့် ဂုဏ်ကျေးဇူးအတူထား၍ ဟောတော်မူ၏။</p> <h3>(၁၅) ၅-မင်္ဂလဝဂ်၊ ၁-အကုသလသုတ်</h3> <p>အကုသိုလ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ဟူသော တရား ၃-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲ၌ ချထားအပ်၏။</p> <h3>၂-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>အပြစ်ရှိသော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏။ အပြစ်မရှိသော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <h3>၃-ဝိသမသုတ်</h3> <p>မညီညွတ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏။ ညီညွတ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <h3>၄-အသုစိသုတ်</h3> <p>မစင်ကြယ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... ငဲ၌ ဖြစ်ရ၏။ စင်ကြယ်သော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်...... နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <h3>၅-ခတသုတ်</h3> <p>အကုသိုလ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသော မိုက်မဲမလိမ္မာသော သူယုတ်သည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ်လည်း ရှိ၏။ ပညာရှိသူများလည်း ကဲ့ရဲ့အပ်၏၊ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏။</p> <p>ကုသိုလ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံ ၃-မျိုးရှိသော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် မတူးဖြို မဖျက်ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ်လည်းမရှိ၊ ပညာရှိများလည်း မကဲ့ရဲ့အပ်၊ ကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-515 </p><hr> <h3>၆-၇-၈-ဒုတိယ တတိယ စတုတ္ထခတသုတ်</h3> <p>အပြစ်ရှိသော၊ မညီညွတ်သော၊ မစင်ကြယ်သော ကာယကံ စသည်ရှိလျှင် သူယုတ်၊ အပြစ်မရှိသော၊ ညီညွတ်သော၊ စင်ကြယ်သော ကာယကံ စသည်ရှိလျှင် လူလိမ္မာဟု အမှတ် ၂-ခတသုတ်အတိုင်း အပြည့်အစုံ ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၉-ဝန္ဒနာသုတ်</h3> <p>ရှိခိုးခြင်း ၃-မျိုးမှာ ကိုယ်ဖြင့်၊ နှုတ်ဖြင့်၊ စိတ်ဖြင့် ရှိခိုးခြင်းတည်း။</p> <h3>၁၀-ပုဗ္ဗဏှသုတ်</h3> <p>နံနက်ခင်း၌ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်ဖြင့် အကျင့်ကောင်း ကျင့်သူများအား ကောင်းသော နံနက်ခင်း၊ နေ့လယ်ခင်း၌ ကျင့်သူများအား ကောင်းသော နေ့လယ်ခင်း၊ ညချမ်းအခါ၌ ကျင့်သူများအား ကောင်းသော ညချမ်းအခါ ဖြစ်ပေ၏ဟု မိန့်။</p> <p>(သုစရိုက်နှင့် ပြည့်စုံသောနေ့သည်) ကောင်းသောနက္ခတ်၊ ကောင်းသောမင်္ဂလာ၊ ကောင်းသော မိုးသောက်လည်း မည်၏။ အိပ်ရာမှ အထကောင်း၊ ခဏကောင်း၊ မုဟုတ်ကောင်းလည်း မည်၏။ (သုစရိုက်နှင့် ပြည့်စုံသည့်အခါဝယ်) အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်လေ့ရှိသူတို့၌ ပေးလှူခြင်းသည်လည်း ကောင်းစွာပူဇော်ခြင်းမည်၏။</p> <p>(သုစရိုက်နှင့် ပြည့်စုံသောနေ့) ၌ ကာယကံ၊ ဝစီကံ၊ မနောကံသည် ပွားစီးသောကံ မည်၏။ ပွားစီးသော ထိုကံတို့ကို ဆောက်တည်သည်မည်၏။ ပွားစီးသော ထိုကံတို့ကို ပြုပြီးက ပွားစီးသော အကျိုးတို့ကို ရကုန်၏။ အကျိုးရသော ထိုသူများသည် ဆွေမျိုးအားလုံးတို့နှင့်တကွ ဘုရားသာသနာတော်၌ ချမ်းသာစည်ကားကြသည်ဖြစ်၍ ရောဂါမရှိ ချမ်းသာခြင်းတို့ ဖြစ်ကြစေကုန်သတည်း။</p> <h3>(၁၆) ၆-အစေလကဝဂ်</h3> <p>အကျင့် ၃-မျိုးမှာ - မြဲမြံစွာယူသော အကျင့်၊ မိမိကိုယ်ကို လောင်မြိုက်စေတတ်သော အကျင့်၊ အလယ်အလတ်ဖြစ်သော အကျင့်တို့တည်း။ မြဲမြံစွာယူသော အကျင့် ဟူသည် “ကာမဂုဏ်တို့၌ အပြစ်မရှိ” ဟု ဆိုလေ့ ယူလေ့ရှိကာ ကာမဂုဏ်တို့၌ သုံးဆောင်ခံစားခြင်းသို့ ရောက်သူ၏ အကျင့်တည်း။</p> <p>မိမိကိုယ်ကို လောင်မြိုက်စေတတ်သော အကျင့် ဟူသည် - အဝတ်မဝတ်ဘဲနေ၊ လွှတ်လပ်စွာကျင့်၊ လက်ဖြင့်မစင်ကိုသုတ်၊ လာပါဆိုသူ၏ ဆွမ်းကို မခံ၊ ရပ်ပါဦးဆိုသူ၏ ဆွမ်းကို မခံ၊ မိမိမရောက်မီ ယူလာသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ရည်စူး၍ ပြုသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ဖိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-516 <hr> သော ဆွမ်းကို မခံ၊ အိုးဝမှ ကော်လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ တောင်းဝမှ ကော်လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ တံခါးခုံခြားလောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ တုတ်ခြား လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ကျည်ပွေ့ခြား လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ၂-ယောက် စားနေစဉ် ထလောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိန်းမ လောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ နို့တိုက်ဆဲ မိန်းမလောင်းသော ဆွမ်းကို မခံ၊ ယောက်ျားနှင့် နှီးနှောနေသော မိန်းမ၏ ဆွမ်းကို မခံ၊ ဆော်ဩစုပေါင်း၍ လောင်းသော ဆွမ်း... ခွေးမျှော်နေရာမှ ဆွမ်း... ယင်အုံ့နေရာမှ ဆွမ်းကို မခံ၊ ငါး၊ အမဲ မစား၊ သေအရက် မသောက်၊ ဖွဲ့၌မြှုပ်သော ဆေးရည်ကို မသောက်။ တအိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ တလုတ်သာ စား၊ ၂-အိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ ၂-လုတ်သာ စား၊ ၇-အိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ ၇-လုတ်သာ စား၊ ဆွမ်းလောင်းခွက်ငယ် တခုစာဖြင့် ရောင့်ရဲ၊ ၂-ခုစာဖြင့်၊ ၇-ခုစာဖြင့် ရောင့်ရဲ။ ၁-ရက်ခြားလည်း အစာစား၊ ၂-ရက်ခြားလည်း... ၇-ရက်ခြားလည်း အစာစား၊ လခွဲတကြိမ်တိုင်အောင်လည်း ဤအတိုင်း ရက်ပိုင်း၍ အစာစား။ ဟင်းရွက်စိမ်းကိုသော်လည်း စား၊ ပြောင်းဆန်(ဂျုံဆန် ဆန်စိမ်း)၊ ကျိက်သီးဆန်(မြက်ဆန်)၊ သားရေဖတ် အစအန၊ မှော်၊ ဖွဲ့နု၊ ထမင်းရည်(ထမင်းချိုး)၊ နှမ်း၊ မုန့်ညက်၊ မြက်၊ နွားချေးကိုသော်လည်း စား၊ တောသစ်မြစ် သစ်သီးကို ကြွေကျသော သစ်သီးကို စားလျက် မျှတ။ ပိုက်ဆံလျှော်အဝတ်များကိုလည်း ဝတ်၊ ပိုက်ဆံလျှော်နှင့် ရောရက်သော အဝတ်၊ သူသေကောင်မှ အဝတ်၊ ပံ့သကူအဝတ်၊ သစ်ခေါက်အဝတ်၊ သစ်နက်ရေ၊ သစ်နက်ရေမျှင်အဝတ်၊ သမန်းမြက်အဝတ်၊ လျှော်တေအဝတ်၊ ပျဉ်ချပ်အဝတ်၊ ဆံချည်ကမ္ဗလာ၊ သားမြီးကမ္ဗလာ၊ ခင်ပုပ်ငှက်အတောင် အဝတ်ကိုလည်း ဝတ်။ ဆံမုတ်ဆိတ်ကိုလည်း နုတ်၊ ဆံမုတ်ဆိတ်နုတ်မှုကိုလည်း အားထုတ်။ ထိုင်နေရာပယ်၍ ရပ်လျက်လည်း နေ၊ ဆောင့်ကြောင့်လည်း ထိုင်၊ ဆောင့်ထိုင်ခြင်းမှုကို အားထုတ်။ ဆူးအခင်းပေါ်၌ နေ၊ အိပ်။ ညနေချမ်းလျှင် ၃-ကြိမ်မြောက် ရေဆင်းချိုးခြင်းကိုလည်း အားထုတ်။ ဤနည်းဖြင့် ကိုယ်ကို အလွန်ပူပန်စေမှုကို ပြုသူ၏ အကျင့်တည်း။</p> <p>အလယ်အလတ်ဖြစ်သော အကျင့် ဟူသည် - ပြင်းစွာ အားထုတ်၊ သတိရှိလျက် အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ ဆံအစရှိသော ကိုယ်အစု၌၊ ဝေဒနာတို့၌၊ စိတ်၌၊ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားဟု အဖန်ဖန် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၁)။</p> <p>(နောက်၌ အကျင့် ၃-မျိုးစီပင် ဟောရာ ရှေ့ ၂-မျိုးမှာ တူ၍ နောက်တမျိုးကိုသာ အထူး မှတ်ရမည်။)</p> <p>အလယ်အလတ်ဖြစ်သော အကျင့်ဟူသည်... မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ် တရားယုတ်များ မဖြစ်စေရန်၊ ဖြစ်ပြီး အကုသိုလ် တရားယုတ်များ ပယ်ရန်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပေါ်စေရန်၊ ဖြစ်ပြီးသော ကုသိုလ်တရားများ တည်တံ့ မပျောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-517 <hr> မပျက် ကြီးပွား ကျယ်ပြန့် ပွားများပြည့်စုံစေရန်၊ ကုသိုလ်ဆန္ဒကို ဖြစ်စေရန်၊ လုံ့လပြု ဝီရိယစိုက်ထုတ် စိတ်ကို ပင့်မြှောက် ကြိုးစားသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၂)။</p> <p>အလယ် (လ) ဟူသည် - ဆန္ဒကို၊ ဝီရိယကို၊ စိတ်ကို၊ ပညာကို အကြီးအမှူးပြု၍ ဖြစ်သော သမာဓိ ဝီရိယဟူသော သင်္ခါရနှင့် ပြည့်စုံသော ဣဒ္ဓိပါဒ်ကို ပွားများသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၃)။</p> <p>အလယ် (လ) ဟူသည် - သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးကို (၄)၊ သဒ္ဓါစသော ဗိုလ် ၅-ပါးကို (၅)၊ သတိစသော ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါးကို (၆)၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိစသော မဂ္ဂင် ၈-ပါးကို ပွားများသော ရဟန်း၏ အကျင့်တည်း။ (၇)။</p> <h3>(၁၇) ၇-ကမ္မပထပေယျာလ</h3> <p>၁။ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်၊ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၊ သတ်ခြင်း၌လည်း အလိုတူသော တရား ၃-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ ကျရောက်၏။ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၊ သူတပါးကိုလည်း ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌လည်း အလိုတူသော တရား ၃-မျိုးရှိသူသည် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရ၏။</p> <p>၂။ ကိုယ်တိုင်ခိုး၏၊ ခိုးခိုင်း၏၊ ခိုးဖို့ သဘောတူ၏၊ ငရဲ။ ခိုးခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ သဘောတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၃။ ကိုယ်တိုင် ကာမဂုဏ်တို့၌ မှား၏၊ မှားခိုင်း၏၊ မှားဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ ကာမမှားမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၄။ ကိုယ်တိုင် အမှားပြော၏၊ ပြောခိုင်း၏၊ ပြောဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ အမှားမှ ရှောင်ကြဉ်၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၅။ ကိုယ်တိုင် ကုန်းတိုက်၏၊ ကုန်းတိုက်ခိုင်း၏၊ ကုန်းတိုက်ဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ ကုန်းတိုက်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၆။ ကိုယ်တိုင် စကားကြမ်းပြော၏၊ ပြောခိုင်း၏၊ ပြောဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ စကားကြမ်းပြောခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၇။ ကိုယ်တိုင် စကားဖျင်းပြော၏၊ ပြောခိုင်း၏၊ ပြောဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ စကားဖျင်းပြောခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခိုင်း၏၊ ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-518 <hr> ၈။ ကိုယ်တိုင် မက်မောခြင်းများ၏၊ များခိုင်း၏၊ များဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ မက်မောခြင်း မများ၊ မများအောင်ခိုင်း၊ မများဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၉။ ကိုယ်တိုင် ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိ၏၊ ယင်းစိတ်ရှိခိုင်း၏၊ ယင်းစိတ်ရှိဖို့ အလိုတူ၏၊ ငရဲ။ ပျက်စီးစေလိုစိတ်မရှိ၊ ယင်းစိတ် မရှိအောင်ခိုင်း၊ ယင်းစိတ်မရှိဖို့ အလိုတူ၏၊ နတ်ပြည်။</p> <p>၁၀။ ကိုယ်တိုင် အမြင်မှား၊ အမြင်မှားခိုင်း၊ အမြင်မှားဖို့ အလိုတူ၊ ငရဲ။ မိမိလည်း အမြင်မှန်၊ သူတပါးကိုလည်း မှန်စေ၊ မှန်ဖို့ရာ အလိုတူ၊ နတ်ပြည်။</p> <h3>(၁၈) ၈-ရာဂပေယျာလ</h3> <p>တပ်မက်ခြင်း ရာဂကို ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိရန် ပွားများအပ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ - အတ္တမှ ဆိတ်သုဉ်းသော တည်ကြည်ခြင်း သုညတသမာဓိ၊ နိမိတ်ကင်းသော တည်ကြည်ခြင်း အနိမိတ္တသမာဓိ၊ တဏှာဟူသော တောင့်တခြင်း ကင်းသော တည်ကြည်ခြင်း အပဏိဟိတသမာဓိ တို့တည်း။</p> <p>အလားတူ ပွားများအပ်သော တရား ၃-မျိုးမှာ ဝိတက် ဝိစာရရှိသော သမာဓိ၊ ဝိတက်ကားမရှိ ဝိစာရမျှသာ ရှိသော သမာဓိ၊ ၂-ပါးစုံ မရှိသော သမာဓိတို့တည်း။</p> <p>တပ်မက်ခြင်း ရာဂနည်းတူ ပြစ်မှားခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း ဥပနာဟ၊ သူ့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်ခြင်း မက္ခ၊ အပြိုင်ပြုခြင်း ပလာသ (ပဋာသ)၊ ငြူစူခြင်း ဣဿာ၊ ဝန်တိုခြင်း မစ္ဆရိယ၊ လှည့်ပတ်ခြင်း မာယာ၊ စဉ်းလဲခြင်း သာဌေယျ၊ ခိုင်မာခြင်း ထမ္ဘ၊ ချုပ်ချယ်ခြင်း သာရမ္ဘ၊ ထောင်လွှားခြင်း မာန၊ အလွန်ထောင်လွှားခြင်း အတိမာန၊ မာန်ယစ်ခြင်း မဒ၊ မေ့လျော့ခြင်း ပမာဒကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိရန်၊ ပိုင်းခြားသိရန်၊ ကုန်ခန်းစေရန်၊ ပယ်ရန်၊ ကုန်စေရန်၊ ပျက်စီးစေရန်၊ ကင်းစေရန်၊ ချုပ်စေရန်၊ စွန့်လွှတ်ရန်၊ တဖန် စွန့်လွှတ်ရန် ပွားများရမည့် တရား ၃-မျိုးမှာ (အထက်ပြခဲ့သော) သုညတ သမာဓိ စသည် ၃-ပါး၊ သဝိတက္က သဝိစာရ သမာဓိစသည် ၃-ပါးတို့တည်းဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-519 </p><hr> <h3>စတုက္ကနိပါတ်၊ ၁-ပထမသုတ်</h3> <h3>၁-ဘဏ္ဍဂါမဝဂ်၊ ၁-အနုဗုဒ္ဓသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝဇ္ဇီတိုင်း ဘဏ္ဍဂါမတွင် သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းတော်များကို ခေါ်ပြီး - တရား ၄-မျိုးတို့ကို လျော်စွာမသိ၊ ထိုးထွင်း၍ မသိခြင်းကြောင့် ငါနှင့် သင်တို့သည် ရှည်စွာသော ကာလပတ်လုံး တဘဝမှ တဘဝသို့ ပြေးသွားခဲ့ရ ကျင်လည်ခဲ့ရလေပြီ။ တရား ၄-မျိုးမှာ မြတ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ မြတ်သော ထွက်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ်တို့တည်း။ ထိုမြတ်သော သီလစသည် ၄-မျိုးကို ငါဘုရား လျော်စွာသိ၊ ထိုးထွင်း၍ သိပြီ။ ဘဝ၌ တဏှာကို ဖြတ်ပြီးပြီ၊ ဘဝတပါးသို့ ဆောင်ကြောင်း တဏှာကုန်လေပြီ၊ ယခုအခါ တဖန် ဘဝသစ်၌ မဖြစ်တော့ပြီဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း ဆက်မိန့်သည်။</p> <h3>၂-ပပတိတသုတ်</h3> <p>မြတ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ အရဟတ္တဖိုလ်ဟူသော တရား ၄-မျိုးနှင့် မပြည့်စုံသူကို “သာသနာတော်မှ လျောကျသူ” ဟု ဆိုထိုက်၏။ ယင်း ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို “မလျှောကျသူ” ဟု ဆိုထိုက်၏ဟု မိန့်ပြီး ယင်း ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူသည် မဂ်ကိစ္စ ၁၆-ရပ်ကို ပြုပြီးပြီ၊ မွေ့လျော်ဖွယ် ကျေးဇူးတရား၌ မွေ့လျော်ပြီး ချမ်းသာတခုဖြင့် ချမ်းသာတခုသို့ အစဉ်ရောက်ရလေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>သာသနာမှ လျောကျသူ - လောကီလူများတည်း။ သောတာပန် စသည်များလည်း ကိလေသာ ဖြစ်ဆဲခဏ လျှောကျ၍ ရဟန္တာများသာ စင်စစ် တည်သူ မည်ကြသည်။<br> ချမ်းသာတခုဖြင့် တခုသို့ - လူချမ်းသာ၊ နတ်ချမ်းသာ၊ ဈာန်၊ ဝိပဿနာမဂ်ဖိုလ် ချမ်းသာ၊ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာသို့ အစဉ်ရောက်ရသည်။</p> <h3>၃-ပထမ ခတသုတ်</h3> <p>ဉာဏ်ဖြင့် မစိစစ် မသက်ဝင်ဘဲ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကို ပြောဆို၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ပြောဆို၊ မကြည်ညိုသင့်သော အရာ၌ ကြည်ညိုမှုကို ဖြစ်စေ၊ ကြည်ညိုသင့်သော အရာ၌ မကြည်ညိုမှုကို ဖြစ်စေသော တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော မိုက်မဲ၍ မလိမ္မာသော သူယုတ်သည် တူးဖြိုဖျက်ဆီးအပ်သည့် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်နေသူ၊ အပြစ်ရှိသူ၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့စွပ်စွဲထိုက်သူ ဖြစ်ကာ မကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-520 <hr> ဉာဏ်ဖြင့် စိစစ်သက်ဝင်၍ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကို မဆိုခြင်း စသော အမှန်တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကား ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းဖြစ်ကာ ကုသိုလ်များစွာကို တိုးပွားစေတတ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူကို ချီးမွမ်း၍ ချီးမွမ်းထိုက်သူကို ကဲ့ရဲ့သူကား နှုတ်ဖြင့် အပြစ်ကို ဆည်းပူးသည်မည်၍ ချမ်းသာကို မရနိုင်။ ကြွေအန်လောင်းကစားရာ၌ မိမိကိုယ်နှင့်တကွ ဥစ္စာအားလုံး ဆုံးရှုံးသူ၏ ဆုံးရှုံးခြင်းကား အပြစ်အနည်းငယ်သာတည်း။ ညီညွတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ စိတ်ပြစ်မှားသူ၏ အပြစ်သည်သာ ကြီးလေးသော အပြစ်ဖြစ်၏။ အရိယာများကို စွပ်စွဲတတ်သူသည် နှုတ်၊ စိတ်မကောင်းမှုကို ဆောက်တည်၍ အကြွင်းမဲ့ ငရဲသို့ ရောက်ရ၏။ ထိုငရဲ၌ တသိန်းသော နိရဗ္ဗုဒ၊ ၃၆-ခုသော နိရဗ္ဗုဒ၊ ၅-ခုသော အဗ္ဗုဒ အရေအတွက်တို့ပတ်လုံး ဖြစ်ရလေသတည်း။</p> <h3>၄-ဒုတိယ ခတသုတ်</h3> <p>အမိ၊ အဖ၊ ဘုရားရှင်၊ ဘုရားရှင်၏ တပည့်သာဝက - ဤပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး၌ ပြစ်မှားသော မိုက်မဲ၍ မလိမ္မာသော သူယုတ်သည် (လ) မကောင်းမှုများစွာကို တိုးပွားစေ၏။ ဤပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး၌ ကောင်းစွာကျင့်သော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် (လ) ကောင်းမှုများစွာကိုလည်း တိုးပွားစေ၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း - ပြစ်မှားသူသည် ပစ္စုပ္ပန်၌ပင် ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ခံရ၍ တမလွန်၌ အပါယ်သို့ ရောက်ရ၏။ ပြုစုသူသည် ချီးမွမ်းခံရ၍ တမလွန်၌ နတ်ပြည်ဝယ် မွေ့လျော်ရ၏ဟု မိန့်။</p> <p>၄-ဦး၌ ပြစ်မှားသူများ - မိတ္တဝိန္ဒကသည် အမိ၌၊ အဇာတသတ်သည် အဖ၌၊ ဒေဝဒတ်သည် ဘုရားရှင်၌၊ ကောကာလိကသည် ဘုရားရှင်၏တပည့်၌ အသီးသီး ပြစ်မှားကြသည်။</p> <h3>၅-အနုသောတသုတ်</h3> <p>သံသရာရေစုန်မျောတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ သံသရာရေဆန် တက်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ရပ်တည်သောသဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကမ်းတဘက်ရောက် ကူးမြောက်၍ ကုန်း၌တည်သည့် မြတ်သောပုဂ္ဂိုလ်ဟု ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတွင် -</p> <p>သံသရာရေစုန်မျောတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ကာမဂုဏ်များကိုလည်း မှီဝဲ၊ မကောင်းမှုကံကိုလည်း ပြုသူတည်း။</p> <p>သံသရာရေဆန်တက်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည် - ကာမဂုဏ်များကို မမှီဝဲ၊ မကောင်းမှုကိုလည်း မပြုဘဲ ကိုယ်၊ စိတ် ဆင်းရဲမှုခံကာ မျက်ရည်ယို ငိုသောမျက်နှာရှိလျက်လည်း ပြည့်စုံစင်ကြယ်သော အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-521 <hr> ရပ်တည်သော သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်... အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး ကုန်ခြင်းကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေတည်နေကာ ထိုဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ယူသော ပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>ကမ်းတဘက်ရောက် ကူးမြောက်ပြီး၍ ကုန်း၌တည်သော မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်... အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်တည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်သည်။</p> <h3>၆-အပ္ပသုတသုတ်</h3> <p>အကြားအမြင်နည်း၍ နာအပ်သောတရားနှင့် မပြည့်စုံသူ၊ အကြားအမြင်နည်း၍ တရားနှင့်ပြည့်စုံသူ၊ အကြားအမြင်များ၍ တရားနှင့်မပြည့်စုံသူ၊ အကြားအမြင်များ၍ နာအပ်သောတရားနှင့် ပြည့်စုံသူဟု လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတွင် -</p> <p>အကြားအမြင်နည်း၍ နာအပ်သောတရားနှင့် မပြည့်စုံသူ ဟူသည် - ဤလောက၌ ဘုရားဟောသုတ်အမည်ရသော သုတ် ကိုလည်းကောင်း၊ ဂါထာစုက္ကိမရော၍ ဟောသော ဂေယျ ကိုလည်းကောင်း၊ စုက္ကိယသက်သက်ဟောသော ဝေယျာကရဏ ကိုလည်းကောင်း၊ ဂါထာသက်သက်ဟောသော ဂါထာ ကိုလည်းကောင်း၊ ဝမ်းမြောက်၍ ရင့်ကျူးတော်မူအပ်သော ဂါထာပါသော ဥဒါန်း ကိုလည်းကောင်း၊ ဤတရားကို ဘုရားဟောအပ်၏ဟု ညွှန်ပြသော ဣတိဝုတ် ကိုလည်းကောင်း၊ ၅၅၀-သော ဇာတ် ကိုလည်းကောင်း၊ အံ့ဖွယ်အဖြစ်ထူးကို ဟောကြားအပ်သော အဗ္ဘုတဓမ္မ ကိုလည်းကောင်း၊ ပညာဟူသောဝေဒ၊ နှစ်သက်ခြင်းတုဋ္ဌိ၊ ရရှိသောအခါတိုင်း မေးမြန်းဟောကြားအပ်သော ဝေဒလ္လ ကိုလည်းကောင်း အနည်းငယ်သာ နာဖူးပြီး ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကိုသိ၍ လောကုတ္တရာအားလျော်သော အကျင့်ကို မကျင့်သူတည်း။</p> <p>အကြားအမြင်နည်းသော်လည်း တရားနှင့်ပြည့်စုံသူ ဟူသည်... သုတ်စသည်ကို အနည်းငယ်သာ နာဖူးသော်လည်း ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကိုသိ၍ အကျင့်ကို ကျင့်သူတည်း။</p> <p>အကြားအမြင်များသော်လည်း တရားနှင့်မပြည့်စုံသူ ဟူသည်... သုတ်စသည်ကို များစွာ နာဖူးသော်လည်း ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကိုသိ၍ မကျင့်သူတည်း။</p> <p>အကြားအမြင်လည်းများ တရားနှင့်လည်း ပြည့်စုံသူ ဟူသည်... သုတ်စသည်ကို များစွာ နာဖူးသည့်အားလျော်စွာ ထိုတရား၏ အနက်ပါဠိကို သိ၍ ကျင့်သူတည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း -<br> <br>စာမျက်နှာ-522 <hr> အကြားအမြင် သီလ ၂-ဖို့လုံး ချို့ယွင်းလျှင် ၂-ဖို့အားဖြင့် ကဲ့ရဲ့ကြ၍ တဖို့ဖို့သာရှိလျှင် တဖို့ဖို့အားဖြင့်သာ ချီးမွမ်းကြကုန်၏။ ၂-ဖို့လုံး ပြည့်စုံလျှင် ၂-ဖို့အားဖြင့် ချီးမွမ်းကြကုန်၏။</p> <p>တနိက္ခရှိသော ဇမ္ဗူရစ်ရွှေကဲ့သို့ အကြားအမြင်များ၍ တရားကိုဆောင်သော ကောင်းသောပညာရှိသော ထိုမြတ်စွာဘုရား၏ တပည့်သာဝကကို အဘယ်သူသည် ကဲ့ရဲ့ထိုက်ပါအံ့နည်း။ ထိုသူကို နတ် ဗြဟ္မာများ ချီးမွမ်းကြ၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဤသုတ် ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုး - ပထမပုဂ္ဂိုလ်ကား အကြားအမြင်နည်း၍ သီလမရှိသူ၊ ဒုတိယကား အကြားအမြင်မရှိသော ရဟန္တာ၊ တတိယကား အကြားအမြင်များသော သီလမရှိသူ၊ စတုတ္ထကား အကြားအမြင်များသော ရဟန္တာတည်း။</p> <h3>၇-သောဘနသုတ်</h3> <p>ကျွမ်းကျင်ကြ၊ ကိုယ်နှုတ်နှလုံး ဆုံးမပြီးဖြစ်ကြ၊ ရဲရင့်၍ အကြားအမြင်များကြ၊ တရားကိုဆောင်ကြ၊ တရားအားလျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်ကြသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတို့သည် သံဃာကို တင့်တယ်စေကုန်၏။ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ဆိုပြီးဂုဏ်အသီးသီး ရှိကြသော ရဟန်းယောက်ျား၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဝေသာရဇ္ဇသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား၏ ရဲရင့်ကြောင်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် တို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ယင်းဉာဏ်တို့နှင့် ပြည့်စုံသော မြတ်စွာဘုရားသည် မြင့်မြတ်ကြောင်းကို ဝန်ခံ၏၊ ပရိသတ်တို့၌ ရဲဝံ့သောစကားကို မြွက်ဆို၏၊ မြတ်သော တရားစကြာကို လည်စေတော်မူ၏။ ၄-မျိုးတို့မှာ -</p> <p>(၁) “တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်မှန်စွာသိ၏” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားသည် “ဤမည်သောတရားများကို ထိုးထွင်း၍ မသိအပ်ကုန်သေး” ဟု ငါဘုရားကို ရဟန်း၊ ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမျှ ဤအရာ၌ အကြောင်းယုတ္တိနှင့်တကွ စောဒနာမည့် အရိပ်နိမိတ်ကို ငါမမြင်သောကြောင့် ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊ ဘေးမရှိခြင်း၊ ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်လျက်နေ၏။</p> <p>(၂) “အာသဝေါတရားများ ကုန်ပြီ” ဟု ဝန်ခံသော အရှင်ဘုရားအား “ဤအာသဝေါတရားများ မကုန်သေးပါ” ဟု ငါဘုရားကို ရဟန်း၊ ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမျှ ဤအရာ၌ အကြောင်းယုတ္တိနှင့်တကွ စောဒနာမည့် အရိပ်နိမိတ်ကို ငါမမြင်သောကြောင့် ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊ ဘေးမရှိခြင်း၊ ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်လျက်နေ၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-523 <hr> (၃) “ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်ကို ပြုတတ်ကုန်၏” ဟု အရှင်ဘုရားဟောသော တရားများသည် “မှီဝဲသူအား ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်ကို မပြုစွမ်းနိုင်” ဟု ငါဘုရားကို ရဟန်း၊ ပုဏ္ဏား၊ နတ်၊ မာရ်နတ်၊ ဗြဟ္မာ မည်သူကမျှ ဤအရာ၌ အကြောင်းယုတ္တိနှင့်တကွ စောဒနာမည့် အရိပ်နိမိတ်ကို ငါမမြင်သောကြောင့် ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊ ဘေးမရှိခြင်း၊ ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်လျက်နေ၏။</p> <p>(၄) “ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ဖို့ အရှင်ဘုရား ဟောထားသောတရားသည် ဟောတိုင်းကျင့်သူအား ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ဖို့ ကောင်းစွာ မထုတ်ဆောင်နိုင်” ဟု ငါဘုရားကို (လ) ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်၍နေ၏။ ဤသည်တို့တည်း ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း -</p> <p>ရဟန်း ပုဏ္ဏားများစွာတို့ ပြုစီရင်အပ်ကုန်သော ဝါဒလမ်းစဉ် အားလုံးသည် လည်းကောင်း၊ ထိုလမ်းစဉ်ကို မှီကြသော ရဟန်း ပုဏ္ဏားများသည် လည်းကောင်း ရှိကြ၏။ ထိုအားလုံးသည် ရွံရှာခြင်းကင်းသော အယူဝါဒလမ်းစဉ်ကို လွန်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသို့ ရောက်၍ ပျက်စီးကြရ၏။</p> <p>သတ္တဝါအားလုံးကို အစဉ်သနားတတ်၍ ဂုဏ်အားလုံးနှင့် ပြည့်စုံသော မြတ်စွာဘုရားသည် လောကကို လွှမ်းမိုး၍ တရားစကြာကို လည်စေတော်မူ၏။ နတ်လူတို့ထက် မြတ်၍ ဘဝ၏ ကမ်းတဘက်သို့ ရောက်တော်မူသော ထိုမြတ်စွာဘုရားကို သတ္တဝါများသည် ရှိခိုးကြ၏ဟု မိန့်။</p> <p>ရဲရင့်ကြောင်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် - ရွံရှာခြင်း သာရ၏ ဆန့်ကျင်ဘက်တည်း။ ၄-နေရာတို့၌ ရဲရင့်ပုံကို ဆင်ခြင်သော ဘုရားရှင်အား ဖြစ်သော ဝမ်းမြောက်မှု ဉာဏ်၏ အမည်တည်း။<br> မြင့်မြတ်ကြောင်းကို ဝန်ခံ၏ - နွားအားလုံးထက် မြတ်သော၊ ဘေးရန်အားလုံးကို သည်းခံနိုင်၍ ကိုယ်လုံးဖြူကာ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော၊ ဝန်ကြီးဆောင်ဖြစ်၍ မိုးကြိုးသံတို့ဖြင့်လည်း မတုန်လှုပ်သော နိသဘမည်သော နွားလားသည် ခြေ ၄-ဘက်တို့ဖြင့် မြေကိုနင်းနှိပ်၍ မတုန်မလှုပ်တည်သလို ဘုရားရှင်သည်လည်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ် ၄-ဘက်ဟူသော ခြေတို့ဖြင့် ပရိသတ် ၈-ပါးဟူသော မြေကိုနင်းနှိပ်၍ နတ်လူလောက၌ ဘယ်ရန်သူမျှ မတုန်လှုပ်စေနိုင်ဘဲ မတုန်မလှုပ် တည်သောအားဖြင့် ဝန်ခံသည်။<br> ရဲဝံ့သောစကားကို မြွက်ဆို၏ - ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ ရဲဝံ့စွာ ဆိုခြင်း သီဟနာဒတည်း။ ခြင်္သေ့သည် ခြင်္သေ့အားရှိ၍ နေရာအားလုံး၌ ရဲရင့်ကာ ကြက်သီးမျှမထဘဲ ရဲဝံ့စွာ ဟောက်သကဲ့သို့၊ ဘုရားရှင်လည်း ဘုရားရှင်တို့၏ အားရှိသည်ဖြစ်၍ ပရိသတ် ၈-ပါးတို့၌ ရဲရင့်ကာ ကြက်သီးမျှမထဘဲ “ဤကားရုပ်” စသည်ဖြင့် ထူးခြားစွာ ဒေသနာတော် တင့်တယ်မှုရှိသော ရဲဝံ့သောစကားကို မြွက်ဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-524 <hr> တရားစကြာကို လည်စေတော်မူ၏ - ပဋိဝေဓဉာဏ်၊ ဒေသနာဉာဏ်ဟု တရားစကြာ ၂-မျိုးရှိရာ ပဋိဝေဓဉာဏ်သည်လည်း ဖြစ်ဆဲ၊ ဖြစ်ပြီး ၂-မျိုးရှိ၏။ ဘုရားလောင်း တောထွက်သည်မှ အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ဖြစ်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ဖြစ်ပြီး။ တနည်း - တုသိတာနတ်ပြည်မှ မဟာဗောဓိပလ္လင် အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ဖြစ်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ဖြစ်ပြီး။ တနည်း - ဒီပင်္ကရာဘုရားထံ ဗျာဒိတ်ခံသည်မှ မဟာဗောဓိပလ္လင် အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ဖြစ်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ဖြစ်ပြီးဟု ခွဲရမည်။ ဒေသနာဉာဏ်သည်လည်း တည်ဆဲ၊ တည်ပြီး ၂-မျိုးရှိရာ -</p> <p>အရှင်ကောဏ္ဍည၏ သောတာပတ္တိမဂ်တိုင်အောင် တည်ဆဲ၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်ပြီးဟု ခွဲရမည်။ ပဋိဝေဓဉာဏ်ကား လောကုတ္တရာဖြစ်၍ ဒေသနာဉာဏ်ကား လောကီဖြစ်သည်၊ ဉာဏ် ၂-မျိုးလုံးပင် အခြားသူများနှင့် မဆက်ဆံ၊ ဘုရားရှင်တို့၏ ရင်၌ဖြစ်သော ဉာဏ်တည်း။</p> <p>မှီဝဲသူအား ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်ကို - စေတနာဖြင့် လွန်ကျူးသော အာပတ် ၇-မျိုးလုံးတည်း။ မှန်၏၊ စေတနာပါ၍ လွန်ကျူးလျှင် ဒုက္ကဋ်၊ ဒုဗ္ဘာသီသော်မှ မဂ်ဖိုလ်အန္တရာယ် ပြုနိုင်သည်၊ ဤကား မေထုန်မှု ယူရမည်မှန်၏၊ မေထုန်မှီဝဲလျှင် ဘယ်သူဖြစ်ဖြစ် မချွတ် မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်သာ။</p> <h3>၉-တဏှုပ္ပါဒသုတ်</h3> <p>တဏှာဖြစ်ပေါ်ရာ အကြောင်း ၄-မျိုးမှာ ရဟန်းအား တဏှာဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သော် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ထိုထိုဤဤ အလီလီသော ဆေးပစ္စည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း -</p> <p>တဏှာလျှင် အဖော်ရှိသော သတ္တဝါသည် ရှည်စွာသော ကာလပတ်လုံး ကျင်လည်ရလျက် ဤဖြစ်ဆဲ ဖြစ်လတ္တံ့ ခန္ဓာကိုယ်ဟူသော သံသရာကို မလွန်မြောက်နိုင်။ တဏှာသည် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ ဖြစ်ကြောင်းတည်းဟု အပြစ်ကိုသိ၍ သတိရှိသော ရဟန်းသည် တပ်မက်ခြင်းမရှိ မစွဲလမ်းဘဲ ကျင့်ရာသတည်း။</p> <h3>၁၀-ယောဂသုတ်</h3> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲ၌ ယှဉ်စေတတ်သော ယောဂ ၄-မျိုးမှာ ကာမ၊ ဘဝ၊ ဒိဋ္ဌိ၊ အဝိဇ္ဇာ ယောဂတို့တည်း။</p> <p>အဘယ်သို့ ကာမယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာမဂုဏ်တို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ မသိ<br> <br>စာမျက်နှာ-525 <hr> သူအား ကာမဂုဏ်တို့၌ ကာမဟူသော စွဲမက်နှစ်သက် ကပ်ငြိခြင်း၊ ကာမဟူသော တွေဝေ မွတ်သိပ် ပူလောင်ခြင်း၊ ကာမဟူသော လွှမ်းမိုးပြီးဆုံးစေခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်းသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား ကာမယောဂတည်း။ ဤသို့ ကာမယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့ ဘဝယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ဘဝတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ မသိသူအား ဘဝတို့၌ ဘဝဟူသော စွဲမက်နှစ်သက် ကပ်ငြိခြင်း၊ ဘဝဟူသော တွေဝေ မွတ်သိပ် ပူလောင်ခြင်း၊ ဘဝဟူသော လွှမ်းမိုးပြီးဆုံးစေခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်းသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား ဘဝယောဂတည်း။ ဤသို့ ဘဝယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့ ဒိဋ္ဌိယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ဒိဋ္ဌိတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ သိသူအား ဒိဋ္ဌိတို့၌ ဒိဋ္ဌိဟူသော စွဲမက်နှစ်သက် ကပ်ငြိခြင်း၊ ဒိဋ္ဌိဟူသော တွေဝေ မွတ်သိပ် ပူလောင်ခြင်း၊ ဒိဋ္ဌိဟူသော လွှမ်းမိုးပြီးဆုံးစေခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်းသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား ဒိဋ္ဌိယောဂတည်း။ ဤသို့ ဒိဋ္ဌိယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့ အဝိဇ္ဇာယောဂ ဖြစ်သနည်း - ဤလောက၌ အချို့သူသည် တွေ့ထိမှု၏ အကြောင်းဖြစ်သော အာယတန ၆-ပါးတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ ထွက်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း မသိ။ မသိသူအား တွေ့ထိမှု၏ အကြောင်းဖြစ်သော အာယတန ၆-ပါးတို့၌ မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာသည် ကိန်းအောင်းနေ၏။ ဤကား အဝိဇ္ဇာယောဂတည်း။ ဤသို့ အဝိဇ္ဇာယောဂ ဖြစ်၏။</p> <p>ယောဂ ၄-ပါး မပယ်ရသေးသူသည် ညစ်နွမ်းခြင်းကို ဖြစ်စေတတ်၊ ဘဝသစ်ကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော ပူပန်ခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၍ အကျိုးဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်၊ နောင်အခါ ဖြစ် အို သေ သဘောကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော အကုသိုလ် တရားယုတ်တို့နှင့် ယှဉ်၏။ ထို့ကြောင့် ထိုသူကို “ယောဂမကုန်သူ နိဗ္ဗာန်မရသူ” ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဝဋ်ဆင်းရဲ၌ မယှဉ်ကြောင်း ဝိသံယောဂ ၄-ပါးတို့မှာ ကာမယောဂ၊ ဘဝယောဂ၊ ဒိဋ္ဌိယောဂ၊ အဝိဇ္ဇာယောဂ ဝိသံယောဂတို့တည်း။</p> <p>အဘယ်သို့ ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ ဖြစ်သနည်း - အချို့သူသည် ကာမဂုဏ်တို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်း၊ သာယာဖွယ်၊ အပြစ်၊ လွတ်မြောက်ရာကို ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏။ သိသူအား ကာမဂုဏ်တို့၌ ကာမဟူသော စွဲမက်ခြင်း တပ်မက်ခြင်း ကိန်းအောင်းမနေ။ ဤကား ကာမယောဂ ဝိသံယောဂတည်း။ ဤသို့ ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-526 <hr> ဘဝယောဂဝိသံယောဂ စသည် ၃-ပါးကို အထက်အတိုင်း ယှဉ်၏ဟု သိအပ်၏။ ၄-ပါးကို ပယ်ခွာပြီးသူသည် ညစ်နွမ်းခြင်းကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော အကုသိုလ် တရားယုတ်တို့နှင့် မယှဉ်။ ထို့ကြောင့် ထိုသူကို “ယောဂ ၄-ပါးကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်သူ” ဟု ဆိုအပ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ယောဂ ၄-ပါး တရားကိုယ် - ကာမဂုဏ် ၅-ပါးလျှင် အာရုံပြုသော ရာဂကား ကာမယောဂ၊ ရူပ အရူပဈာန်၊ ထိုဈာန်၏ အကျိုးဝိပါက်ဘုံတို့၌ တပ်မက်သော ရာဂကား ဘဝယောဂ၊ သဿတဒိဋ္ဌိနှင့်တကွ ဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိ ၆၂-ပါးသည် ဒိဋ္ဌိယောဂ၊ သစ္စာ ၄-ပါး၌ မသိသော မောဟသည် အဝိဇ္ဇာယောဂ။<br> ဝိသံယောဂ ၄-ပါး တရားကိုယ် - အသုဘဈာန်သည် ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ၊ ထိုကို အခြေခံထား၍ ရအပ်သော အနာဂါမိမဂ်သည် စင်စစ် ကာမယောဂ ဝိသံယောဂ၊ အရဟတ္တမဂ်သည် ဘဝယောဂ ဝိသံယောဂ၊ သောတာပတ္တိမဂ်သည် ဒိဋ္ဌိယောဂ ဝိသံယောဂ၊ အရဟတ္တမဂ်သည် အဝိဇ္ဇာယောဂ ဝိသံယောဂ မည်သည်။</p> <h3>၂-စရဝဂ်၊ ၁-စရသုတ်</h3> <p>ရဟန်းအား သွားနေစဉ် ကာမဂုဏ်ကို ကြံစည်မှု ကာမဝိတက်၊ ပျက်စီးစေရန် ကြံမှု ဗျာပါဒဝိတက်၊ ညှဉ်းဆဲရန် ကြံမှု ဝိဟိံသဝိတက် ဖြစ်လာ၍ ထိုအကြံကို အကယ်၍ လက်ခံထား စွန့်လွှတ် မပယ်ဖျောက်၊ ကင်းပြတ်ခြင်းကို မပြု၊ မရှိခြင်းသို့ မရောက်စေလျှင် သွားနေစဉ်လည်း ဤသို့ ဖြစ်သော ရဟန်းကို ပြင်းစွာ အားမထုတ်သူ၊ မကောင်းမှုမှ ထိတ်လန့်ခြင်း မရှိသူ၊ အမြဲပျင်းရှိ၍ ယုတ်ညံ့သော လုံ့လရှိသူဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဤအတူ ရပ်နေစဉ်၊ ထိုင်နေစဉ်၊ နိုးကြားနေသော ရဟန်းအား လျောင်းနေစဉ် ကာမဝိတက်စသည်တို့ ဖြစ်၍ လက်ခံထားလျှင် ဤရဟန်းကို အမြဲမပြတ် ပျင်းရှိ၍ ယုတ်ညံ့သော လုံ့လရှိသူဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဤအတူပင် ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးလုံးတို့၌ ဖြစ်လာသော ကာမဝိတက်စသည်ကို လက်ခံမထားလျှင် အမြဲမပြတ် ထက်သန်သော လုံ့လရှိ၍ နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသူဟု ဆိုအပ်၏ဟု မိန့်ပြီး ဣရိယာပုထ် ၄-ပါး၌ ဖြစ်လာသော ဝိတက်လမ်းမှားသို့ လိုက်သော ရဟန်းသည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို တွေ့ထိခြင်းငှာ မထိုက်၊ ယင်းဝိတက်ကို ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့် ငြိမ်းအေးစေပြီးသော ရဟန်းသည်သာ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို တွေ့ထိထိုက်ပေသည်ဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-527 </p><hr> <h3>၂-သီလသုတ်</h3> <p>သီလပါတိမောက်လာ သိက္ခာပုဒ်တို့နှင့် ပြည့်စုံ၍ နေကြကုန်လော့။ ပါတိမောက်လာ သိက္ခာပုဒ်များကို စောင့်ထိန်းကုန်၊ အကျင့်အာစာရ ကျက်စားရာ ဂေါစရနှင့် ပြည့်စုံကုန်၍ နေကြကုန်လော့။ အပြစ်ငယ်များ၌ သော်လည်း ဘေးဟု ရှုကြကာ သိက္ခာပုဒ်များ၌ ဆောက်တည်ကျင့်ကြကုန်လော့။ ဤသို့ ကျင့်ကုန်သော သင်တို့အား အထက်၌ ပြုရမည့်ကိစ္စသည် အဘယ်အရာ ဖြစ်သနည်း။</p> <p>ရဟန်းအား သွားနေစဉ် အကယ်၍ အဘိဇ္ဈာ ဗျာပါဒ ကင်းသည်၊ ထိနမိဒ္ဓ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ဝိစိကိစ္ဆာ ပယ်အပ်သည်၊ မတွန့်တိုသော လုံ့လရှိသည်၊ မမေ့သော သတိထင်သည် ဖြစ်မူ၊ ကိုယ်သည် ပူလောင်ခြင်းမရှိ ငြိမ်းအေးမူ၊ စိတ်သည် အာရုံတခုတည်း၌ တည်ကြည်မူ - ဤရဟန်းကို သွားနေစဉ်လည်း ပြင်းစွာ အားထုတ်သူ၊ မကောင်းမှုမှ ထိတ်လန့်ခြင်းရှိသူ၊ “အမြဲထက်သန်သော လုံ့လရှိ၍ နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသူ” ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရပ်၊ ထိုင်၊ လျောင်း ဣရိယာပုထ်များကိုလည်း အလားတူ မိန့်ပြီး - ရဟန်းသည် စောင့်စည်းလျက်သာ သွားခြင်းစသည် ပြုရာ၏။ လက်စသည်ကို ဆန့်ရာ၏။ အထက်ပိုင်း၊ အလယ်ပိုင်း၊ အောက်ပိုင်းလောက၏ ဖြစ်ရာဟူသမျှ ခန္ဓာ ၅-ပါး၏ ဖြစ်ပျက်ကို ကောင်းစွာ ရှု၏။ စိတ်၏ ငြိမ်းခြင်းအားလျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်သော အခါခပ်သိမ်းရှိသော ရဟန်းကို အမြဲ နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသူဟု ဆိုကုန်၏။</p> <h3>၃-ပဓာနသုတ်</h3> <p>ကောင်းစွာ အားထုတ်ခြင်း သမ္မပ္ပဓာန် တရား ၄-မျိုးတို့မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို မဖြစ်ပေါ်စေရန်၊ ဖြစ်ပြီးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို ပယ်ရန်၊ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပေါ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးကုသိုလ်တရားများ တည်တံ့စေ၊ မမေ့စေ၊ လွန်စွာဖြစ်စေရန်၊ ပြန့်ပြောပွားများ ပြည့်စုံစေရန် အလိုဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏၊ ကြိုးစားအားထုတ်၏၊ စိတ်ကို တင်းထား၏၊ ဆောက်တည်ထား၏။ ဤသည်တို့တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ဝီရိယရှိကုန်လျက် မာရ်၏တည်ရာ တေဘူမိကဝဋ်တရားကို လွှမ်းမိုးတည်ကုန်သော ထိုရဟန္တာများသည် ဝဋ်တရားကို မမှီကုန်။ ဖြစ်သေဘေး၏ တဘက်ကမ်း ရောက်ကြသော ထိုရဟန္တာများသည် စစ်တပ်နှင့်တကွသော ကိလေသာမာရ်ကို အောင်၍ နှစ်သက်တော်ကုန်၏။ ထိုရဟန္တာများသည် တုန်လှုပ်သော တဏှာမရှိကုန်။ မာရ်၏ဗိုလ်ပါအားလုံးကို နှိမ်ကုန်ပြီး လောကုတ္တရာ ချမ်းသာဖြင့် ချမ်းသာကုန်၏ဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-528 </p><hr> <h3>၄-သံဝရသုတ်</h3> <p>အားထုတ်ခြင်း ၄-မျိုးမှာ - စက္ခုန္ဒြေစသည်ကို စောင့်စည်းသူ၏ အားထုတ်ခြင်း၊ ကာမဝိတက်စသည်ကို စွန့်ပယ်လျက် အားထုတ်ခြင်း၊ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများသူ၏ အားထုတ်ခြင်း၊ သမာဓိနိမိတ်ကို စောင့်ရှောက်သူ၏ အားထုတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>စောင့်စည်းသူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကို မြင်သော် ယောက်ျား-မိန်းမစသော သဏ္ဌာန်နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ။ လက်၊ ခြေစသော အင်္ဂါ၊ ပြုံးရယ်ဟန်စသော အမူအရာ အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေ့မရှိ။ မစောင့်စည်းခဲ့လျှင် မစောင့်စည်းခြင်းကြောင့် အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿ အကုသိုလ်တရားယုတ်များသည် ထိုသူကို လိုက်၍ နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းသည် စက္ခုန္ဒြေကို စောင့်စည်းခြင်းငှာ ကျင့်၏၊ စောင့်စည်း၏၊ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။ နား၊ နှာခေါင်း၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ်ဖြင့် ဆိုင်ရာအာရုံအပေါ် စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>စွန့်ပယ်သူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ရဟန်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမဝိတက်၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသဝိတက်များကို လက်မခံ၊ ပယ်စွန့်၏၊ ပယ်ဖျောက်၏၊ ကင်းပြတ်သည်ကို ပြု၏၊ မရှိခြင်းသို့ ရောက်စေ၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>ပွားများသူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ရဟန်းသည် ဆိတ်ငြိမ်ခြင်း၌ မှီသော၊ အစွဲကင်းခြင်း၌ မှီသော၊ ချုပ်ခြင်း၌ မှီသော၊ ကိလေသာပယ်စွန့်မှု ပရိစ္စာဂဝေါဿဂ္ဂ၊ နိဗ္ဗာန်သို့ ပြေးဝင်မှု ပက္ခန္ဒနဝေါဿဂ္ဂ ကို ရင့်ကျက်စေတတ်သော သတိစသော ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါးကို ပွားများ၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>စောင့်ရှောက်သူ၏ အားထုတ်ခြင်း ဟူသည် - ရဟန်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသော အဋ္ဌိကသညာ၊ ပုဠုဝကသညာ၊ ဝိနီလကသညာ၊ ဝိစ္ဆိန္ဒကသညာ၊ ဥဒ္ဓုမာတကသညာ ဟူသော သမာဓိနိမိတ်ကောင်းကို စောင့်ရှောက်၏။ ဤသို့ အားထုတ်ခြင်းတည်းဟု မိန့်ပြီး ဤ ၄-ပါးကို အားထုတ်လျှင် ဒုက္ခကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်နိုင်ပေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>ဆိတ်ငြိမ်၊ အစွဲကင်း၊ ချုပ် ဟူသည် နိဗ္ဗာန်။ ဥပဓိမှ ဆိတ်၍ ရာဂစသည်တို့ ကင်းရာဖြစ်၍ ချုပ်ရာဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်၏ အမည်များ ဖြစ်ကြသည်။ အာရုံပြု၍ လည်းကောင်း၊ ရအပ်၍ လည်းကောင်း နိဗ္ဗာန်ကို မှီသည်ဟု ဆိုသည်။<br> ဝေါဿဂ္ဂ ၂-မျိုး - ဝိပဿနာသည် တဒင်္ဂအားဖြင့် ကိလေသာကို လည်းကောင်း၊ ခန္ဓာ၌ ရာဂကို လည်းကောင်း ပယ်စွန့်တတ်၍ ပရိစ္စာဂဝေါဿဂ္ဂ မည်သည်။ မဂ်ကား အာရုံပြုသောအားဖြင့် နိဗ္ဗာန်သို့ ပြေးဝင်တတ်၍ ပက္ခန္ဒနဝေါဿဂ္ဂ မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-529 </p><hr> <h3>၅-ပညတ္တိသုတ်</h3> <p>အလွန်အကဲဟု ပညတ်အပ်သူ ၄-မျိုးတို့မှာ - အတ္တဘောနှင့် ပြည့်စုံသူတို့တွင် ရာဟုအသူရိန်၊ ကာမဂုဏ်ခံစားသူတို့တွင် မန္ဓာတ်မင်း၊ စိုးပိုင်မှုပြုသူတို့တွင် မာရ်နတ်ယုတ်၊ နတ်လောက လူ့လောက၌ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓသခင် ဘုရားရှင်သည် အလွန်အကဲဆုံး (အမြင့်မြတ်ဆုံး) ဖြစ်သည်။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ရာဟုအသူရိန်အတ္တဘောကြီးပုံ - ယူဇနာ ၄၈၀၀-မြင့်၍ မောင်း ၂-ဘက်အကြား ယူဇနာ ၁၂၀၊ လက်ခြေဖဝါးပြင် အပြန့် ၃၀၀၊ လက်ဆစ်ယူဇနာ ၅၀၊ မျက်မှောင် ၂-ဘက်အကြား ၅၀၊ နဖူးပြင် ၃၀၀၊ ဦးခေါင်း ၉၀၀-ယူဇနာ ရှိသည်။<br> ကာမဂုဏ်ခံစားသူ မန္ဓာတ်မင်း - လူနတ်စည်းစိမ် ၂-မျိုးလုံးတွင် အလွန်ဆုံး ခံစားရသည်။ မှန်၏၊ အသင်္ချေယျသက်တမ်း၌ ဖြစ်၍ လိုတိုင်း ရွှေမိုး ငွေမိုး ရွာစေလျက် လူ့စည်းစိမ်များကို အကြာကြီး ခံစားသည်။ နတ်ပြည်၌ကား သိကြား ၃၆-ဆက်တိုင်အောင် စည်းစိမ်မြတ်များကို ခံစားရသည်။</p> <h3>၆-သောခုမ္မသုတ်</h3> <p>သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို ထိုးထွင်းသိသော သုခုမဉာဏ် ၄-မျိုးတို့မှာ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် လွန်မြတ်သော ရုပ် ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော ရူပသုခုမဉာဏ် နှင့် ပြည့်စုံ၏။ ထိုရူပသုခုမဉာဏ်မှတပါး အခြားသော အထူးသဖြင့် လွန်ကဲမြင့်မြတ်သော ရူပသုခုမဉာဏ်ကို မမြင်၊ မတောင့်တ။</p> <p>မြတ်သော ဝေဒနာ ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော ဝေဒနာသုခုမဉာဏ်၊ မြတ်သော သညာ ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော သညာသုခုမဉာဏ်၊ မြတ်သော သင်္ခါရ ၌ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို သိမ်းဆည်းသော သင်္ခါရသုခုမဉာဏ် နှင့် ပြည့်စုံ၏။ ထိုသင်္ခါရသုခုမဉာဏ်မှတပါး အခြားသော အထူးသဖြင့် လွန်ကဲမြင့်မြတ်သော သင်္ခါရသုခုမဉာဏ်ကို မမြင်၊ မတောင့်တ။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>သုခုမဉာဏ်ဖြင့် ရုပ်၏ သိမ်မွေ့သော လက္ခဏာကို လည်းကောင်း၊ ဝေဒနာ သညာ ဖြစ်ကြောင်းကို လည်းကောင်း၊ သညာချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို လည်းကောင်း သိ၍ သင်္ခါရတို့ကို သူစိမ်းပြင်ပအားဖြင့် လည်းကောင်း (အနိစ္စကို ဆိုသည်)၊ ဒုက္ခ အနတ္တ အားဖြင့် လည်းကောင်း သိ၍ ငြိမ်းပြီးသော ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်၌ မွေ့လျော်သော စင်စစ်ကောင်းစွာ မြင်သော ထိုရဟန်းသည် စစ်တပ်နှင့်တကွသော မာရ်ကို အောင်မြင်၍ အဆုံးစွန်သော ကိုယ်ကို ဆောင်၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-530 </p><hr> <h3>၇-ပထမ အဂတိဂမနသုတ်</h3> <p>အဂတိလိုက်စားမှု ၄-မျိုးမှာ - ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်း၊ မသိခြင်း၊ ကြောက်ရွံ့ခြင်းကြောင့် အဂတိလိုက်စားခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး တရားကို ကျော်လွန်၍ ကျင့်သူ၏ အခြံအရံ အကျော်အစောသည် လဆုတ်ပက္ခ၌ လကဲ့သို့ ဆုတ်ယုတ်ရသည်ဟုလည်း ဂါထာဖြင့် မိန့်သည်။</p> <h3>၈-ဒုတိယ အဂတိဂမနသုတ်</h3> <p>အဂတိမလိုက်စားမှု ၄-မျိုးမှာ - ချစ်ခြင်း... စသည်ကြောင့် အဂတိမလိုက်စားခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး တရားလွန် မကျင့်သူ၏ အခြံအရံ အကျော်အစောသည် လဆန်းပက္ခ လကဲ့သို့ ပြည့်ဝရသည်ဟု ဂါထာအားဖြင့် မိန့်။</p> <h3>၉-တတိယ အဂတိဂမနသုတ်</h3> <p>၇-၈၊ ၂-သုတ်ပေါင်း ဟောမှ မဂ်ဖိုလ်ရမည့် ပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် စပ်၍ ၂-သုတ်ပေါင်း ဟောသည်။</p> <h3>၁၀-ဘတ္တုဒ္ဒေသကသုတ်</h3> <p>အထက်ပါ အဂတိ ၄-ပါး လိုက်စားသော ဆွမ်းညွှန်းရဟန်းသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲရောက်ရ၏။ မလိုက်စားလျှင် နတ်ပြည်ရောက်ရသည်ဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ကာမဂုဏ်တို့၌ မစောင့်စည်းသူ လူအားလုံးသည် တရားမရှိကြ၊ တရား၌ မရိုသေကြ၊ ချစ်ခြင်းစသည်ကြောင့် အဂတိလိုက်စားကြ၏။ ဤပရိသတ်ကို အမှိုက်နှင့်တူသော ပရိသတ်ဟု ဆိုအပ်၏။ ထို့ကြောင့် တရားရှိ၊ မကောင်းမှုကင်း၊ အဂတိကင်းကြသူများသာ သူတော်ကောင်းများ ချီးမွမ်းအပ်၍ ကြည်လင်သော ပရိသတ်ဆိုအပ်ကြောင်း ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <h3>၃-ဥရုဝေလဝဂ်၊ ၁-ပထမ ဥရုဝေလသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းများကို ခေါ်ပြီး - “အခါတပါး၌ ငါဘုရားသည် သစ္စာ ၄-ပါးကို သိပြီး ဥရုဝေလတော နေရဉ္စရာမြစ်ကမ်း ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်ရင်း ဆိတ်ငြိမ်ရာသို့ကပ် ကိန်းအောင်းနေစဉ် - ‘ရိုသေရာ မှီဝဲရာမရှိဘဲ နေရခြင်းသည် ဆင်းရဲလှ၏။ ငါသည် အဘယ်သမဏ ဗြာဟ္မဏကို ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေရပါအံ့နည်း’ ဟု အကြံဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-531 <hr> “ငါသည် မပြည့်စုံသေးသော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာဂုဏ်၊ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်ကြောင်း ဝိမုတ္တိဂုဏ်ကို ပြည့်စုံစေရန် အခြားသော သမဏဗြာဟ္မဏကို ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေရာ၏။ စင်စစ်သော်ကား နတ်လောက လူ့လောက၌ ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေထိုက်သော မိမိထက် သာလွန်သော သီလစသော ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူကို ငါမမြင်ချေ” ဟု အကြံဖြစ်ပြန်၏။</p> <p>“ငါဘုရား ထိုးထွင်း၍ သိအပ်သော တရားကိုပင် ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေရမူကား ကောင်းပေရာ၏” ဟု အကြံသည် ဖြစ်ပြန်၏။</p> <p>ထိုအခါ သဟမ္ပတိဗြဟ္မာ သည် သူ၏စိတ်ဖြင့် ငါဘုရား၏ စိတ်အကြံကို သိ၍ ခွန်အားရှိသော ယောက်ျားသည် ကွေးထားသော လက်မောင်းကို ဆန့်၊ ဆန့်ထားသော လက်မောင်းကို ကွေးသကဲ့သို့ပင် ဗြဟ္မာ့ဘုံမှ ကွယ်ခဲ့၍ ငါ့ရှေ့၌ ထင်ရှားဖြစ်ပြီး လက်ဝဲတဘက် ပခုံးထက်၌ အပေါ်ရုံကို စမ္ပယ်တင်လျက် လက်ယာပုဆစ်ဒူးဝန်းကို မြေ၌ ထောက်၍ ငါ့ကို လက်အုပ်ချီလျက် -</p> <p>“မြတ်စွာဘုရား၊ ဤအကြံတော်သည် ဤအတိုင်း သင့်လျော်လှပါ၏။ ပွင့်တော်မူပြီး ဘုရားရှင်တို့လည်း တရားကိုပင် လေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေတော်မူခဲ့ကြပါကုန်၏။ ပွင့်တော်မူလတ္တံ့ ဘုရားရှင်တို့သည်လည်း တရားကိုပင် ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေတော်မူကြပါကုန်လတ္တံ့။ ယခုအခါ ဘုရားရှင်သည်လည်း တရားကိုပင် ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထားပြီး -</p> <p>အတိတ် အနာဂတ် ပစ္စုပ္ပန်ကာလ ၃-ပါး ဘုရားရှင်များသည် သူတော်ကောင်းတရားကိုသာ အလေးပြု၍ နေခဲ့ကုန်ပြီ၊ နေကုန်ဆဲ၊ နေကုန်လတ္တံ့။ ဤကား ဘုရားရှင်များ၏ ဖြစ်မြဲသဘောသာ ဖြစ်သောကြောင့် ကိုယ်ကျိုးကိုလို၍ မြတ်သည်၏ အဖြစ်ကို တောင့်တသူသည် ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမတော်ကို အောက်မေ့လျက် သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးအမြတ် ပြုအပ်သတည်း” ဟုလည်း ဂါထာဖြင့် လျှောက်ပြန်သည်။</p> <p>ထို့နောက် သဟမ္ပတိဗြဟ္မာသည် ငါ့ကို ရှိခိုးပြီး အရိုအသေပြုကာ ထိုနေရာ၌ပင် ကွယ်လေ၏။ ထိုအခါ ငါသည် ဗြဟ္မာ၏ တိုက်တွန်းခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ မိမိအား လျောက်ပတ်သည်ကိုလည်းကောင်း သိ၍ ငါထိုးထွင်းသိသော တရားကိုသာ ရိုသေလေးမြတ်စွာ အမှီပြု၍ နေခဲ့၏။ များမြတ်သော မဟတ္တဂုဏ် ၄-ပါး နှင့် သံဃာသည် ပြည့်စုံသောအခါ သံဃာ၌လည်း ငါဘုရား ရိုသေ၏” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ဥရုဝေလတော - ကြီးသော သဲအစုရှိသောတော။ တနည်း - သိက္ခာပုဒ် အပိုင်းအခြားကို လွန်ခြင်းကြောင့် ဆောင်အပ်သော သဲရှိသောတော။ ချဲ့ - ဘုရားမပွင့်မီ အမျိုးကောင်းသား တစ်သောင်း ရသေ့ပြုကြပြီး ထိုနေရာ၌ “ကာယ ဝစီကံများကား သူများသော်မှ ထင်ရှားသည်၊ မနောကံကား မထင်ရှားသဖြင့် ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသ<br> <br>စာမျက်နှာ-532 <hr> ဝိတက်များ ကြံသူသည် သူတပါးပြောစရာမလို၊ မိမိဘာသာ သပိတ်အိတ် (လက်ခုပ်) ဖြင့် သဲယူ၍ ဤနေရာ၌ ကြဲထားပါ၊ ဤကား ဒဏ်အမှုပါ” ဟု ကတိကဝတ်ထားပြီး သဲများ ကြဲချ၍ သဲပုံကြီး ဖြစ်လာ၊ နောင်လူများ ကာရံ၍ စေတီနေရာ ပြုထားကြသည်။ ထိုညောင်ပင်ရင်း၌ ဆိတ်ကျောင်းသားများ ထိုင်ကြ နားကြ၍ ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင် မည်သည်။</p> <p>ဘုရားဖြစ်ပြီးစ အကြံဖြစ် - ရှေးဘုရားများ အလေ့အကျင့် ဖြစ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရှေးအလေ့အလာအားဖြင့်လည်းကောင်း ပဉ္စမသတ္တာဟ၌ ယင်းအကြံ ဖြစ်သည်။ ရှေးအလေ့အလာနှင့်စပ်၍ တိတ္တိရဇာတ်မှာ -</p> <p>ဆင်၊ မျောက်၊ ခါ ၃-ဦး တနေရာ၌ နေကြစဉ် ကြီးသူကို အရိုအသေပြုကြမည်ဟု ညောင်ပင်ကို သက်သေထား၍ စုံစမ်းကြရာ ခါသည် အကြီးဆုံးဟု သိကြပြီး လေးစားမှုပြု၊ ညီညွတ်စွာ နေကြ၊ နတ်ပြည်ရောက်ကြသည်။ ထိုအကြောင်းကို သိသော သစ်ပင်စောင့်နတ်က “ယေ ဝုဍ္external: (လ) သမ္ပရာယေစ သုဂ္ဂတိ” = ကြီးသူကို လေးစား တရားလိမ္မာ သူတော်စာများသည် မျက်မှောက်ချီးမွမ်းအပ်၍ တမလွန်၌လည်း ဂတိကောင်း လားရသည်” ဟု ဂါထာကို ဆိုသည်။</p> <p>ဤသို့ အဟိတ်တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သော်မှ ဘုရားရှင်သည် ဂါရဝရှိနေခြင်းကို ကြိုက်နှစ်သက်သည်၊ ယခု ဘာကြောင့် မကြိုက်ဘဲ ရှိပါအံ့နည်း။</p> <p>လောကီ လောကုတ္တရာ ခွဲပုံ - သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ ဝိမုတ္တိဂုဏ်တို့ကား ၂-မျိုးလုံး ဖြစ်၍ ဤ၌မပါသော ဝိမုတ္တိညာဏဒဿနဂုဏ်ကား ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်ဖြစ်၍ လောကီသက်သက်သာ။</p> <p>နေခဲ့ကုန်ပြီ၊ နေကုန်ဆဲ၊ နေကုန်လတ္တံ့ - ဂါထာစကား၌ ပစ္စုပ္ပန်ဆိုင်ရာကိုလည်း အများကိန်း သုံးထားသဖြင့် ပစ္စုပ္ပန်ဘုရားလည်း များစွာဟု ထင်သူများအား “ယခုအခါ အရှင်ဘုရားသည်လည်း တရားကိုပင် အမှီပြု၍ နေတော်မူပါ” ဟူသော စကားဖြင့် ပယ်အပ်သည်။</p> <p>ငါ့အားဆရာမရှိ - နတ်လောက လူ့လောက၌ ငါနှင့်အတူမရှိ၊ အပြိုင်မရှိ။ လူသ စသော သုတ်တို့ဖြင့် အခြားဘုရားရှင်များ မဖြစ်ခြင်းကို ပြအပ်၏။</p> <p>မဟာဂုဏ် ၄-ပါး - (၁) ရတ္တညူမဟတ္တ - ညဉ့်အပိုင်းအခြားကို သိသော ရဟန်းဝါ၊ ထေရ်ကြီးရဟန်း များခြင်း၊ (၂) ဝေပုလ္လမဟတ္တ - ပြန့်ပြောသော ရဟန်းများ များခြင်း၊ (၃) ဗြဟ္မစရိယမဟတ္တ - သာသနာတော် ကျယ်ပြန့်မှု များခြင်း၊ (၄) လာဘဂ္ဂမဟတ္တ - မြတ်သော လာဘ်များခြင်း အဖြစ် ၄-မျိုးတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-533 <hr> သံဃာ၌လည်း ငါဘုရားရိုသေ၏ - ဘုရားရှင်ဖို့ မိထွေးတော်ဂေါတမီ ယူလာသော သင်္ကန်းအစုံကို “ဂေါတမီ၊ သံဃာအား လှူလိုက်၊ သံဃာအား သင်လှူလျှင် ငါဘုရားကိုလည်းကောင်း၊ သံဃာကိုလည်းကောင်း သင်ပူဇော်ပြီးဖြစ်မည်” ဟု မိန့်တော်မူလျက် ထိုအခါ သံဃာ၌ ဘုရားရိုသေသည်။</p> <h3>၂-ဥရုဝေလသုတ်</h3> <p>“ငါဘုရား ဘုရားဖြစ်ပြီးစ ဥရုဝေလတော နေရဉ္စရာမြစ်ကမ်း ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်ရင်း၌ နေစဉ် အိုမင်းရွယ်ရင့် အဆင့်လွန်မြောက် အရွယ်ဆုံးရောက်ကုန်သော ပုဏ္ဏားများစွာတို့ ငါ့ထံချဉ်းကပ်ကာ ဝမ်းသာနှုတ်ဆက် တနေရာထိုင်ကြပြီး ထိုပုဏ္ဏားများက ငါ့အား “ရဟန်းဂေါတမသည် အိုမင်းရွယ်ရင့် အဆင့်လွန်မြောက် အရွယ်ဆုံးရောက်ကုန်သော ပုဏ္ဏားများကို ရှိမခိုး၊ မကြိုဆို၊ နေရာဖြင့်လည်း မဖိတ်ဟု သတင်းကြားပါသည်၊ ထိုသတင်းစကားသည် အကြားအတိုင်း မှန်နေပါသည်၊ ဤကိစ္စ မသင့်လျော်ပါ” ဟု လျှောက်ကြသည်။</p> <p>“ဤအရှင်တို့သည် ကြီးသူတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ကြီးသူအဖြစ်ကို ပြုတတ်ကုန်သော တရားတို့ကိုလည်းကောင်း မသိကုန်” ဟု ထိုငါအား အကြံသည် ဖြစ်၏။ မွေးဖွားသည်မှ အသက် ၈၀၊ ၉၀၊ ၁၀၀-ရှိသည် ဖြစ်၍ ကြီးသူဖြစ်သော်လည်း မသင့်သော ကာလ၌ ဆိုတတ်သူ၊ မမှန်သောစကားကို ဆိုတတ်သူ၊ အကျိုးနှင့်မစပ် တရားနှင့်မစပ် အဆုံးအမနှင့် မစပ်သည်ကို ဆိုတတ်သူ၊ မသင့်သောအခါ၌ အကြောင်းမရှိ၊ အပိုင်းအခြားမရှိ၊ အစီးအပွားများနှင့် မစပ်၊ မမှတ်သားလောက်သော စကားကို ဆိုတတ်သူ ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုသူကို “လူကြီးလူမိုက်” ဟုသာ ရေတွက်အပ်သည်။</p> <p>ပျိုမျစ်နုနယ်၊ ပထမအရွယ် ငယ်သူပင် ဖြစ်သော်လည်း သင့်သောကာလ၌ ဟုတ်မှန်သည်ကို၊ အကျိုးရှိသည်ကိုသာ၊ တရားနှင့်စပ် ဝိနည်းနှင့် စပ်သည်ကိုသာ ဆိုတတ်သူ၊ သင့်သောကာလ၌ အကြောင်းရှိ၊ အပိုင်းအခြားရှိ၊ အစီးအပွားနှင့်စပ်သော မှတ်သားလောက်သော စကားကို ဆိုတတ်သူ ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုသူငယ်ကို “လူကြီးပညာရှိ” ဟုသာ ရေတွက်အပ်၏။</p> ကြီးသည်၏ အဖြစ်ကို ပြုတတ်သော တရား ၄-မျိုး မှာ ဤသာသနာတော်၌ - <p>(၁) ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို စောင့်နေ၏၊ အကျင့်ကျက်စားရာနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ အပြစ်အနည်းငယ်တို့၌ သော်လည်း ဘေးဟု ရှုလေ့ရှိကာ နေ၏၊ သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်ကျင့်၏။</p> <p>(၂) အကြားအမြင်များ၏၊ ဆောင်၏၊ ဆည်းပူး၏၊ အနက်သဒ္ဒါနှင့်တကွ ဖြစ်၍ အလုံးစုံ ပြည့်စုံစင်ကြယ်သည့် အကျင့်မြတ်ကို ပြတတ်ကုန်သော အစ အလယ် အဆုံး ကောင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-534 <hr> ခြင်းရှိသော တရားတို့ကို ထိုသူသည် များစွာ ကြားနာဖူး၏၊ ဆောင်ထား၏၊ နှုတ်ဖြင့် လေ့ကျင့်ထား၏၊ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန်ရှု၏၊ ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်း၍ သိ၏။</p> <p>(၃) မျက်မှောက်ဘဝ၌ ချမ်းသာစွာ နေကြောင်းဖြစ်သော စိတ်မြတ်၌ ဖြစ်သော ရူပါဝစရဈာန် ၄-ပါးတို့ကို အလိုရှိတိုင်း မငြိုမငြင် မပင်မပန်း ရ၏။</p> <p>(၄) အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ ရောက်ကာနေ၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ပျံ့လွင့်သောစိတ်ဖြင့် အကျိုးမရှိ ပြိန်ဖျင်းသောစကားကို ပြောဆို၊ မတည်ကြည်သော အကြံရှိ၍ မသူတော်တရား၌ မွေ့လျော်တတ်ပြီး တောသမင်နှင့်တူသော အယူယုတ်ညံ့၍ ပုဂ္ဂလဓမ္မ၌ မရိုသေသူသည် ကြီးသူအဖြစ် ဝေး၏။</p> <p>သီလပြည့်စုံ၊ အကြားအမြင်များ၊ ပညာရှိ၍ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး စောင့်စည်းကာ သမာဓိရှိသဖြင့် ပညာဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါး၏ အနက်ကို ရှုမြင်၏။ တရားအားလုံး၏ ကမ်းတဘက်ရောက်၏၊ ရာဂစသော ကြောင့်ကြမရှိ၊ လျင်မြန်သော ပညာရှိ၏၊ ဖြစ်သေကို ပယ်ပြီးဖြစ်၏၊ အကျင့်မြတ်အားလုံးရှိ၏၊ ထိုသူကို “ကြီးသူ” ဟု ငါဆို၏။ အာသဝေါများ မရှိသော ရဟန်းကို အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် “သီတင်းကြီးရဟန်း” ဟု ဆိုအပ်သတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>အကြားအမြင်များ၏ - အင်္ဂါ ၉-ပါးရှိသော ဘုရားသာသနာတော်ကို အစဉ်စကားစပ် ရှေ့နောက်အားဖြင့် သင်ယူထားသည်။ အကြားအမြင်ကို ဆောင်ခြင်း မည်သည် အိုးပေါက်၌ ရေသည် မတည်သကဲ့သို့ ပရိသတ်အလယ်၌ ရွတ်ဖို့ ချဖို့ မစွမ်းနိုင်လျှင် ဆောင်သည် မမည်။ သင်ယူခဲ့သော ဘုရားစကားသည် သင်ယူချိန်အတိုင်း ၁၀-နှစ်၊ နှစ် ၂၀- မယုတ်သော်မှ မပျောက်ခြင်းသည် ဆောင်ခြင်းမည်သည်။</p> <p>အကြားအမြင်ကို ဆည်းပူး၏ - ကျောက်၌ ထွင်းရေးသော အက္ခရာ၊ ရွှေခွက်၌ ထည့်ထားသော ခြင်္သေ့ဆီကဲ့သို့ နှလုံးအိမ်ဟူသော သေတ္တာ၌ သိမ်းထားအပ်သော ဘုရားစကားတော်တည်း။</p> <p>ဆောင်ထား၏ - သင်ယူထားသော ပိဋကကို လိုရာချက်ချင်း ရွတ်နိုင်အောင် ဆောင်ထားခြင်းတည်း။ ၁၀-သုတ်၊ အပေါင်း ၁၀-ဝဂ်၊ အပေါင်း ၅၀၊ အပေါင်းနှင့်စပ်၍ နှုတ်ဖြင့် သရဇ္ဈာယ်ခြင်းသည် နှုတ်ဖြင့် လေ့ကျင့်ထားသည် မည်သည်။<br> စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန်ရှု၏ - နှုတ်ဖြင့်ရွတ်သော ပိဋကတ်ကို စိတ်ဖြင့် ကြံလိုက်လျှင် ဆီမီးထွန်းကြည့်က မြင်သလို ထင်ရှားခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-535 <hr> အလိုရှိတိုင်း ရခြင်းစသည် - လိုတိုင်းခဏ၌ ဝင်စားနိုင်ခြင်းကား အလိုရှိတိုင်း ရခြင်း၊ ချမ်းသာစွာ နီဝရဏခွာ၍ ဝင်စားနိုင်စွမ်းရှိသည်ကား မငြိုမငြင်ရခြင်း၊ လိုတိုင်း ထနိုင်ခြင်းကား မပင်မပန်းရခြင်းတည်း။</p> <p>တရားအားလုံး၏ တဘက်ကမ်းရောက်၏ - အဘိညာပါရဂူ၊ ပရိညာပါရဂူ၊ ပဟာနပါရဂူ၊ ဘာဝနာပါရဂူ၊ သစ္ဆိကိရိယာပါရဂူ၊ သမာပတ္တိပါရဂူဟု ကမ်းတဘက်ရောက်မှု ၆-မျိုး ရှိသည်။</p> <h3>၃-လောကသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် လောက ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ လောကမှ ကင်းတော်မူ၏။ လောကဖြစ်ကြောင်း ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ လောကဖြစ်ကြောင်းကို ပယ်တော်မူ၏။ လောကချုပ်ရာနိဗ္ဗာန် ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုတော်မူ၏။ လောကချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းအကျင့် ကို ထိုးထွင်းသိတော်မူ၍ အကျင့်ကို ပွားများတော်မူ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် နတ်လောက လူလောက၌ မြင်အပ်၊ ကြားအပ်၊ တွေ့ထိအပ်၊ သိအပ်၊ ရှာမှီးအပ်၊ စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကျက်စားအပ်သော အာရုံအလုံးစုံကို ထိုးထွင်း၍ သိတော်မူသောကြောင့် တထာဂတ ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို ထိုးထွင်း၍ သိသောညဉ့်၊ ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသောညဉ့်၊ ထိုညဉ့် ၂-ခုတို့အကြား၌ ဟောပြောအပ်သော တရားအလုံးစုံသည် ဟောပြောတိုင်းသာ ဖြစ်၏။ တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် မဖြစ်သောကြောင့် တထာဂတဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် အကြင်သို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြောလေ့ရှိ၏၊ ထိုသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြုလေ့ရှိ၏။ အကြင်သို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြုလေ့ရှိ၏၊ ထိုသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြောလေ့ရှိ၏။ ဤသို့လျှင် ပြောတိုင်းပြု၊ ပြုတိုင်းပြောလေ့ရှိသောကြောင့် တထာဂတဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် လူလောက နတ်လောက၌ သူတပါးတို့ကို လွှမ်းမိုးတော်မူနိုင်၏၊ သူတပါးတို့က မလွှမ်းမိုးနိုင်၊ စင်စစ်မြင်တတ်၏၊ မိမိအလိုသို့ လိုက်စေနိုင်၏။ ထို့ကြောင့် တထာဂတဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>လောကအားလုံးကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ လောက၌ သိစရာအားလုံးကို ဟုတ်မှန်တိုင်း သိသောကြောင့် လောကအားလုံးမှ ကင်းတော်မူ၏။ လောကအားလုံး၌ ကပ်ငြိခြင်း တဏှာဒိဋ္ဌိ ဥပဓိ မရှိတော်မူ။<br> <br>စာမျက်နှာ-536 <hr> မြတ်စွာဘုရားသည် စင်စစ်အာရုံအားလုံးကို လွှမ်းမိုးတော်မူနိုင်၏၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံ၍ ထုံးဖွဲ့မှုအားလုံးမှ လွှတ်တော်မူ၏။ ငြိမ်းချမ်း၍ ဘာဘေးရန်မျှ မရှိသော နိဗ္ဗာန်ကို တွေ့ထိဆိုက်ရောက်တော်မူ၏။</p> <p>အာသဝေါကုန်ပြီး ဆင်းရဲကင်းပြီး ယုံမှားမှုပယ်ပြီးသော ထိုဘုရားရှင်သည် ကံအားလုံး ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်တော်မူ၏။ ဥပဓိ ၄-ပါးတို့ ကုန်ရာနိဗ္ဗာန်သို့ လွတ်လွတ်ဝင်တော်မူ၏။</p> <p>သစ္စာ ၄-ပါးကို သိတော်မူသော ထိုဘုရားရှင်သည် အတုမဲ့ ခြင်္သေ့မင်း ဖြစ်တော်မူ၍ နတ်နှင့်တကွသော သတ္တလောကအား တရားမြတ်စကြာကို လည်စေတော်မူ၏။ မြတ်စွာဘုရားကို ကိုးကွယ်ရာဟု ဆည်းကပ်ကြကုန်သော နတ် လူတို့သည် ကြီးမြတ်၍ ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းတော်မူသော ထိုမြတ်စွာဘုရားကို ချဉ်းကပ်၍ ဤသို့လျှင် ရှိခိုးကြကုန်၏။</p> <p>ယဉ်ကျေးပြီးသော ဘုရားရှင်သည် ယဉ်ကျေးသူတို့ထက်၊ ငြိမ်းအေးပြီးသော ဘုရားရှင်သည် ငြိမ်းအေးသူတို့ထက်၊ လွတ်မြောက်ပြီးသော ဘုရားရှင်သည် လွတ်မြောက်ပြီးသူတို့ထက်၊ ကူးမြောက်တော်မူပြီးသော ဘုရားရှင်သည် ကူးမြောက်သူတို့ထက် မြတ်တော်မူ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် ကြီးမြတ်၍ ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းတော်မူသော ထိုဘုရားရှင်ကို ရှိခိုးကြကုန်၏။ နတ်နှင့်တကွသော လောက၌ ငါနှင့်ပြိုင်ဘက် ပုဂ္ဂိုလ်မရှိ။</p> <p>လောကအရ - ဒုက္ခသစ္စာကောက်။ သစ္စာ ၄-ပါးတို့ဖြင့် မိမိဘုရားအဖြစ်ကို ပြပြီး၍ တထာဂတအဖြစ်ကို ပြခြင်းငှာ မြတ်စွာဘုရားသည် စသည် မိန့်။</p> <p>အရကောက်များ - နှာခေါင်း လျှာ ကိုယ်တို့ဖြင့် ထိ၍ ယူအပ်သော ဂန္ဓ ရသ ဖောဋ္ဌဗ္ဗသည် မုတ (တွေ့ထိအပ်)၊ သုခ ဒုက္ခစသော ဓမ္မာရုံသည် ဝိညာတ (သိအပ်)၊ ရှာ၍သော်လည်းကောင်း၊ မရှာဘဲသော်လည်းကောင်း ရအပ်၊ ရသော်လည်းကောင်း မရသော်လည်းကောင်း ရှာမှီးအပ်ဟု သိလေ။</p> <p>ထိုးထွင်း၍ သိတော်မူသောကြောင့် - စကြဝဠာ များစွာတို့၌ နတ်နှင့်တကွသော ဤလောကအား စက္ခုဒွါရ၌ ထင်လာသော ညိုရွှေစသော ရူပါရုံများဝယ် “ဤသူ ဤရူပါရုံကို အာရုံပြု၍ ဝမ်းသာသည်၊ စိတ်ဆင်းရဲသည်” စသည်ဖြင့် အလုံးစုံ သိတော်မူသည်။ သောတဒွါရစသည်တို့၌ ထင်လာသော သဒ္ဒါရုံ စသည်များ၌လည်း နည်းတူပတ် မနောဒွါရအထိယူ။</p> <p>စာမျက်နှာ-537 <hr> သတ္တဝါအပေါင်း၏ ရှာမှီးပါလျက် မရသော၊ မရှာဘဲ မရသော၊ ရှာ၍ ရသော၊ မရှာဘဲလည်း ရသော အာရုံအားလုံးသည် ဘုရားဉာဏ်တော်အား မရောက်သည် မရှိ၊ ဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်မပြုနိုင်သည် မရှိပေ။</p> <h3>၄-ကာဠကာရာမသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာကေတမြို့ ကာဠကာရာမ သူဌေးအရံ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းများအား - “နတ်လောက လူ့လောကသည် မြင် ကြား တွေ့ထိအပ် သိအပ် ရှာမှီးအပ် စိတ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ကျက်စားအပ်သော အာရုံအလုံးစုံကို ငါသိ၏။</p> <p>ယင်းအာရုံအလုံးစုံကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိပြီးပြီ၊ ထင်စွာသိပြီးပြီ၊ ထိုအာရုံအလုံးစုံသို့ မြတ်စွာဘုရားသည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မကပ်ရောက်။</p> <p>ယင်းအာရုံအလုံးစုံကို ငါမသိဟု ဆိုငြားအံ့၊ ငါ၏စကားသည် အမှားဖြစ်ရာ၏။ ထိုအာရုံအားလုံးကို ငါသိလည်း သိ၏၊ ငါသိလည်း မသိဟု ဆိုငြားအံ့၊ ငါ၏ ထိုစကားသည် ထို့အတူသာ အမှားဖြစ်ရာ၏။</p> <p>ထိုအာရုံအားလုံးကို ငါသိသည် မဟုတ်၊ မသိလည်း မဟုတ်ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ငါ၏ ထိုစကားသည် အပြစ်ဖြစ်ရာ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် မြင်ရမည်ကို မြင်၍ မြင်ပြီးသည်ကို တဏှာမာနဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မအောက်မေ့၊ မမြင်ရသေးသည်ကို မြင်နေသည်ကို မြင်တတ်သူကို တဏှာမာနဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မအောက်မေ့။</p> <p>ကြားရမည့်အရာကို ကြား၍၊ တွေ့ရမည့်အရာကို တွေ့၍၊ သိရမည့်အရာကို သိ၍၊ သိပြီးသည်ကို၊ မသိရသေးသည်ကို သိနေသူကို သိတတ်သူကို တဏှာမာနဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မအောက်မေ့။ ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် မြင် ကြား တွေ့ထိအပ်သော တရားတို့၌ တူမျှသော သဘောရှိသည်သာတည်း။ တူမျှသော သဘောရှိသည် ဖြစ်၍သာလျှင် တာဒီ မည်၏။ တာဒိဂုဏ်မှတပါး အထူးသာလွန် မြင့်မြတ်သော တာဒိဂုဏ်မရှိဟု ငါဆို၏” ဟု မိန့်။</p> <p>သူတပါးတို့ မြင် ကြား တွေ့အပ်သော အာရုံအလုံးစုံကို အမှန်ထင်ကာ တဏှာဖြင့် လွှမ်းမိုး ပြီးဆုံးစေအပ်သူ၊ မိမိကိုယ်တိုင် စောင့်စည်း၏ဟု ဆိုသူ၊ မိစ္ဆာအယူရှိသူတို့၌ တာဒိဂုဏ်မရှိ။ ထိုမိစ္ဆာယူသူတို့၏ မှန်သောစကားကိုလည်းကောင်း၊ ချွတ်ယွင်းသော စကားကိုလည်းကောင်း အမြတ်ပြု၍ စိတ်၌ မထားရာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-538 <hr> ထိုမိစ္ဆာအညှောင့်ကိုလည်း ရှေးဦးမြင်၍ အကြင် ၆၂-ပါးသော မိစ္ဆာအယူ၌ သတ္တဝါအပေါင်းသည် လွှမ်းမိုး ပြီးဆုံးစေ၏၊ ကပ်ငြိ၏၊ ထိုမိစ္ဆာအယူကို ငါသိမြင်၏။ ထို့အတူ မြတ်စွာဘုရားတို့အား တဏှာဖြင့် လွှမ်းမိုး ပြီးဆုံးစေခြင်းသည် မရှိ။</p> <p>ဤသုတ်ဖြစ်ကြောင်းအတ္ထုပ္ပတ် - ဘုရားရှင်ဂုဏ်တော် ပြောဆိုခြင်းကြောင့်တည်း။ ချဲ့ - အနာထပိဏ်သူဌေးသမီး စူဠသုဘဒ္ဒါ သည် သာကေတမြို့ ကာဠကသူဌေးသားအိမ် သွားခါနီး ဘုရားထံချဉ်းကပ်ပြီး “တပည့်တော် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအမျိုးအိမ် သွားရပါတော့မည်။ ထိုမြို့မှာ ပူဇော်ခွင့်ရ၍ လူလွှတ်ပင့်က နှေးပါလိမ့်မည်၊ တပည့်တော်ကို ဘုရားရှင် နှလုံးသွင်းတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထား ဝန်ခံချက်ရပြီးမှ လင့်အိမ်လိုက်သည်။<br> လက်ထပ်ဆွမ်းကျွေးမွေးမှု ရှေးအစဉ်အလာ - သူဌေးသည် ချွေးမအလာ မင်္ဂလာပွဲ ကျင်းပမည် ကြံပြီး ခဲဖွယ်ဘောဇဉ်များ စီစဉ်ပြီး အဝတ်မဝတ်သော တက္ကတွန်း ၅၀၀-ဖိတ်ထား၍ ထိုင်နေကြစဉ် “ရဟန္တာများကို ငါ့သမီး လာရှိခိုးပါ” ဟု ပြောခိုင်းသည်။ အရိယာချွေးမသည် “ရဟန္တာများ” ဟု ဆိုစဉ်ပင် “ငါအရတော်ပြီ” ဟု ထ၍အလာ အသရေကင်းသော တက္ကတွန်းများကို မြင်လျှင် “အတွင်းအပြင် အရှက်အကြောက်ကင်းသော ဤသူများ ရဟန်းမဟုတ်ပါ” ဟု ပြောပြီး တံတွေးထွေးကာ သူ့နေရာ ပြန်သွားသည်။</p> <p>သောတာပန် သုဘဒ္ဒါကို အယုတ်ဟု ဆိုသော တက္ကတွန်းများ - ထို့နောက် တက္ကတွန်းများက “သူဌေးကြီး၊ သင်ဘယ်က အယုတ်မကို ရလာသလဲ၊ ဇမ္ဗူဒိပ်မှာ တခြားကလေးမ မရှိတော့ပြီလော” ဟု စူဠသုဘဒ္ဒါကို ဆဲရေးကြသည်။ သူဌေးက “ဆရာတို့၊ သူငယ်မ သိ၍ပဲပြုပြု၊ မသိ၍ပဲပြုပြု ဤကိစ္စ တပည့်တော် သိပြီး ဆောင်ရွက်ပါမည်” ဟု တက္ကတွန်းများအား ပြောပြီး သူ(သုဘဒ္ဒါ)ထံ သွားကာ “သမီး၊ ဘာ့ကြောင့် ဤသို့ပြုပြီး ရဟန္တာများကို အရှက်ရစေတာလဲ” ဟု ပြောရာ “ရဟန္တာဆိုသည်မှာ ဤသို့ မဟုတ်ပါ” ဟု ပြောပြီး သူဌေးအမေးအရ “သမီး၏ ဆရာရဟန်းများသည် ငြိမ်သက်သော ဣန္ဒြေစိတ် တန်ခိုးရှိကြပြီး မြတ်သောဂုဏ်၌ တည်ကြပါ၏၊ မျက်လွှာချကာ နှိုင်းချိန်စွာ ပြောဆိုတတ်ကြပါသည်၊ ဆင်ပြောင်သည် အနှောင်အဖွဲ့ဖြတ်၍ တောဝင်နေသကဲ့သို့ သမီး၏ ဆရာရဟန်းများလည်း အဖော်မထား တစ်ပါးတည်း တောဝင်နေထိုင်ကြပါသည်” ဟု သုဘဒ္ဒါက ပြောပြီး ရတနာ ၃-ပါး၏ ကျေးဇူးဂုဏ်ကို ချီးကျူးဆိုလိုက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-539 </p><hr> <h3>ပန်း ၈-ဆုပ်ကိုလွှတ်၍ ဘုရားပင့်စေသည်</h3> <p>“သို့ဖြစ်လျှင် သမီး၏ ရဟန်းများကို ပင့်၍ မင်္ဂလာပြုကြပါစို့” ဟု ခွင့်ပြုသဖြင့် သုဘဒ္ဒါသည် ညနေချမ်း ပြာသာဒ်ပေါ်တက် ကြီးစွာသော ပန်းတောင်းကို ယူ၍ ဘုရားဂုဏ်တော်များ စီးဖြန်းကာ ပန်း ၈-ဆုပ်တို့ကို ဘုရားထံတော်လွှတ်၊ လက်အုပ်ချီ ရှိခိုးနေပြီး “မနက်ဖြန် သံဃာ ၅၀၀-နှင့် တပည့်တော်ဆွမ်းကို အလှူခံတော်မူပါ” ဟုလည်း လျှောက်ထားသည်။</p> <p>ထိုပန်းများ သွားပြီး ဘုရားထံ မျက်နှာကြက်အဖြစ် တည်ကြ၏။ ဘုရားရှင် ဆင်ခြင်တော်မူသော် အကြောင်းကို သိတော်မူသည်။ တရားပွဲအဆုံး၌ အနာထပိဏ်သူဌေးကြီးက ဘုရားရှင်အား နက်ဖြန် သံဃာ ၅၀၀-နှင့်အတူ ဆွမ်းစားပင့်ရာ “စူဠသုဘဒ္ဒါက ပင့်ပြီးပြီ” ဟု ဘုရားရှင်က မိန့်ကြားလိုက်သည်။</p> <h3>သူတော်ကောင်းဂုဏ်ကား ဝေးသော်လည်း ထင်ရှား</h3> <p>“မည်သူမျှ လာသည်ကို မမြင်ပါဘုရား” ဟု အနာထပိဏ်က လျှောက်ရာ “သဒ္ဓါရှိသူ ဥပါသိကာသည် ယူဇနာ ရာထောင်အဝေး၌ တည်သော်လည်း ဟိမဝန္တာတောင်ကဲ့သို့ ထင်ရှား၏” ဟု မိန့်ပြီး “သူတော်ကောင်းများသည် ဝေးသော်လည်း ဟိမဝန္တာတောင်ကဲ့သို့ ထင်ရှား၏၊ မသူတော်များကား ညအခါ ပစ်အပ်သော မြားလို မထင်ရှားကုန်” ဟု ဂါထာကို မိန့်သည်။</p> <p>သူဌေးက ဘုရားရှင်အား “တပည့်တော်သမီးအား ချီးမြှောက်တော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်ထားရှိခိုး ပြန်သွားသည်။ ဘုရားရှင်က အရှင်အာနန္ဒာကို “သာကေတ သွားဖို့ ဆဠဘိည ရဟန်း ၅၀၀-စာရေးတန် ပေးလိုက်” ဟု မိန့်ကြားသည်။</p> <p>“ဘုရားရှင်တို့မည်သည် ကိစ္စများ၍ ငါ့ကို သတိမှ ရပါ့မလား၊ ဘယ်လိုပြုရအံ့နည်း” ဟု ညဉ့်၏ အခြားမဲ့၌ စူဠသုဘဒ္ဒါ ကြံစည်စဉ် ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းက “ရှင်မ၊ စိတ်မပျက် စိတ်မကောင်း မဖြစ်နှင့်၊ သင့်ဆွမ်းကို ဘုရားရှင် လက်ခံပြီးပြီ” ဟု ပြောသဖြင့် ဝမ်းသာစွာ အလှူကိစ္စကို စီစဉ်နေသည်။</p> <h3>နတ်သိကြားကူသော သုဘဒ္ဒါဆွမ်းကျွေး</h3> <p>သိကြားမင်းသည်လည်း ဝိသုကြုံအား သာကေတမြို့ စူဠသုဘဒ္ဒါထံ မြတ်စွာဘုရားနှင့် သံဃာတော်များ ကြွဖို့၊ ပြာသာဒ် ၅၀၀-ဖန်ဆင်းဖို့ မိန့်ထားရာ ထိုပြာသာဒ်များဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာတော်များ ကောင်းကင်ခရီး ကြွတော်မူကြရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-540 <hr> သုဘဒ္ဒါသည် ဘုရားရှင်နှင့် သံဃာအား ဆွမ်းကပ် ရှိခိုးပြီး “တပည့်တော်၏ ယောက္ခမတဘက်သည် အယူလွဲကြပါသည်၊ သူတို့အား လျှောက်ပတ်သော တရား ဟောကြားပါ” ဟု တောင်းပန်ရာ ဟောကြားသဖြင့် ကာဠကသူဌေး သောတာပန် တည်သည်။ သူ့ဥယျာဉ်ကိုလည်း ဘုရားရှင်အား လှူသည်။</p> <h3>ဘုရားကျောင်းဆောက်ရေး တက္ကတွန်းများ ကပ်နေသေး၏</h3> <p>တက္ကတွန်းများက “သူတို့ကို ပထမလှူထားသည်” ဟု မထွက်လိုကြ။ သူဌေးက “ဖြစ်တဲ့နည်းဖြင့် နှင်ထုတ်ကြ” ဟု ခိုင်းပြီး အားလုံးထုတ်ကာ ထိုဥယျာဉ်၌ ဘုရားကျောင်းဆောက် ရေစက်ချသည်။ ကာဠကသူဌေး ဆောက်လှူ၍ ကာဠကာရာမ မည်သည်။</p> <p>သာကေတမြို့သား အမျိုးကောင်းသား ၅၀၀-တို့သည် ဘုရားတရား နာရ ရဟန်းပြုကြပြီး “ဘုရားဂုဏ်တော်များကား ဪ ကြီးမြတ်ပေစွ၊ ဤမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ သူဌေးကြီးကိုသော်မှ သောတာပန်ဖြစ်စေပြီး တမြို့လုံးကို နတ်ပြည်နှင့်တူအောင် ဘုရားရှင် ပြုတော်မူအပ်ပြီ” ဟု ဘုရားဂုဏ် ချီးကျူးနေကြစဉ် ဘုရားရှင်သိ၍ “ငါလျှင် ဒေသနာကြီးတခု ဖြစ်မည်၊ ရဟန်း ၅၀၀-လည်း အရဟတ္တဖိုလ် တည်မည်၊ မြေလည်း ရေဆုံးအောင် လှုပ်မည်” ဟု သိတော်မူပြီး ဓမ္မသဘင် ကြွသွားပြီး ဤသုတ်ကို ဟောတော်မူသည်။ “အာရုံအလုံးစုံကို ငါသိ၏” ဤပုဒ်အဆုံး၌ မဟာပထဝီ ရေအဆုံး လှုပ်သည်။</p> <h3>၅-နေရာမြေလှုပ်သော ဘုံ ၅-ပါး</h3> <p>(၁) ငါသိ၏၊ (၂) သိပြီးပြီ၊ (၃) ထင်စွာသိပြီးပြီ - ဤ ၃-ပုဒ်ဖြင့် သဗ္ဗညုတဘုံ ကို၊<br> (၄) တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မကပ်ရောက် - ဤပုဒ်ဖြင့် ခီဏာသဝဘုံ ကို၊<br> (၅) ငါ၏စကားသည် အမှား အပြစ် - ဤစကားများဖြင့် သစ္စာဘုံ ကို၊<br> (၆) သိတတ်သူကို မအောက်မေ့ - ဤစကားများဖြင့် သုညတာဘုံ ကို၊<br> (၇) မွန်မြတ်သော တာဒိဂုဏ်မရှိ - ဤစကားများဖြင့် တာဒိဘုံ ကို -<br> ဟောအပ်ရကာ ဤဘုံ ၅-ပါးတို့ဖြင့် တရားဆုံးစဉ် သက်သေအဖြစ် ၅-နေရာ မြေလှုပ်သည်။ ယခု ရဟန်းသစ် ၅၀၀-အမှူးထား၍ ထိုနေရာ ရောက်လာသမျှ လူနတ်များတွင် ၄၀၀၀- အမြိုက်ရည် သောက်ကြရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-541 </p><hr> <h3>၅-ဗြဟ္မစရိယသုတ်</h3> <p>လူအပေါင်းအား အံ့ဖွယ်ပြုဖို့၊ ဖြားယောင်းဖို့၊ လာဘ်ပူဇော်သကာ ကျော်စောမှုဟူသော အာနိသင်ရှိဖို့၊ ထိုထိုအကြောင်းဖြင့် ဝါဒဖြန့်ဖို့ “ငါ့ကို ဤသဘောရှိ၏” ဟု လူအပေါင်းသိစေဖို့ ဤအကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးရသည် မဟုတ်။ စင်စစ်သော်ကား စောင့်စည်းဖို့၊ ပယ်ဖို့၊ တပ်မက်မှုကင်းဖို့၊ ရာဂစသည်ချုပ်ဖို့ ဤအကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးရ၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်ပြီးလျှင် အဆုံးအမအတိုင်း ကျင့်သူများ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုလတ္တံ့ဟု နိဂုံးချုပ်တော်မူသည်။</p> <h3>၆-ကုဟသုတ်</h3> <p>အကြင်ရဟန်းများသည် အံ့ဖွယ်ပြုတတ်ကြ၊ ခက်ထန်ကြ၊ ဖြားယောင်းတတ်ကြ၏။ ဦးချိုနှင့်တူစွာ ထင်ရှားသော ကိလေသာများ ရှိကြ၊ အချည်းနှီး တက်ကြွကြ၏၊ မတည်ကြည်ကြ။ ထိုရဟန်းများသည် ငါဘုရားကို မမြတ်နိုးကြကုန်၊ ဤဓမ္မဝိနယသာသနာတော်မှ ကင်းကွာကုန်၏၊ ဤဓမ္မဝိနယ၌ ကြီးပွားစည်ပင်ပြန့်ပြောခြင်းသို့ မရောက်ကုန်။ အံ့ဖွယ်ကို မပြုတတ်၊ မဖြားယောင်းတတ်သော ဉာဏ်ပညာနှင့် ပြည့်စုံ၍ အပြန်အားဖြင့် ကောင်းမြတ်သော ရဟန်းများသာ ဤဓမ္မဝိနယ၌ ကြီးပွားစည်ပင် ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်သည်။</p> <h3>၇-သန္တုဋ္ဌီသုတ်</h3> <p>တာဝန်လည်းနည်း၍ ရလည်း ရလွယ်သော အပြစ်လည်း မရှိသော ပစ္စည်း ၄-မျိုး မှာ -<br> သင်္ကန်းတို့တွင် ပံ့သကူသင်္ကန်း၊<br> စားဖွယ်တို့တွင် ဆွမ်းခံသွား၍ ရအပ်သောဆွမ်း၊<br> ကျောင်းတို့တွင် သစ်ပင်ရင်းဟူသော ကျောင်း၊<br> ဆေးတို့တွင် နွားကျင်ငယ်ပုပ်ဟူသော ဆေး၊<br> ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ တာဝန်နည်း၍ ရလွယ်သော ပစ္စည်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်းကို “ရဟန်း၏ ရဟန်းအဖြစ်” ဟူသော အင်္ဂါတစ်ပါးဟု ငါယူ၏ဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ဤသို့ ရောင့်ရဲသော ရဟန်းအား ကျောင်းစသည်ကို အကြောင်းပြု၍ စိတ်ပင်ပန်းမှု ကင်း၏၊ အရပ်မျက်နှာကိုလည်း မထိခိုက်။ ရဟန်းအားလျော်သော အကြင်တရားကို ဘုရားဟောတော်မူ၏၊ သတိမမေ့မူ၍ ကျင့်သော နှစ်သက်သော စိတ်ရှိသော ရဟန်းသည် ထိုတရားများကို သိမ်းဆည်းယူအပ်သတည်းဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်သည်။</p> <h3>၈-အရိယဝံသသုတ်</h3> <p>အမြတ်ဟု သိအပ်ကုန်သော၊ ရှည်မြင့်စွာသော ကာလတို့က ဖြစ်၏ဟု သိအပ်ကုန်သော၊ ဘုရား ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ သာဝကတို့၏ အဆက်အနွယ်ဟု သိအပ်ကုန်သော၊ ရှေးကျကုန်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-542 <hr> အရိယာတို့၏ အနွယ်အဆက် ဖြစ်ကုန်သော အရိယဝံသတရား တို့သည် ၄-မျိုးတို့တည်း။ ထိုတရားတို့ကို မပယ်အပ်ကုန်၊ ဘုရားရှင်တို့သည် မပယ်ဖူးကုန်၊ ယခုလည်း မပယ်ကြကုန်၊ နောင်လည်း ပယ်လိမ့်မည် မဟုတ်ကုန်၊ ပညာရှိ ရဟန်းပုဏ္ဏားတို့ မကဲ့ရဲ့အပ်ကုန်။ အဘယ် ၄-မျိုးတို့နည်းဟူမူ -</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရသမျှသော သင်္ကန်းဖြင့် ရောင့်ရဲ၏၊ ရောင့်ရဲခြင်းဂုဏ်ကိုလည်း ဆိုလေ့ရှိ၏။ သင်္ကန်းကြောင့် မလျော်မအပ်သော ရှာမှီးခြင်းသို့လည်း မရောက်၊ သင်္ကန်းမရ၍လည်း မတောင့်တ၊ ရ၍လည်း မမက်မော မတွေဝေ၊ တဏှာဖြင့် မလွှမ်းမိုး၊ အပြစ်ကို ရှုလေ့ရှိကာ ထွက်မြောက်ကြောင်းကို သိလျက် သုံးဆောင်၏။ ထိုရသမျှ ရောင့်ရဲခြင်းဖြင့်လည်း မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်၊ သူတစ်ပါးကို မရှုတ်ချ။ အကြင်ရဟန်းသည် ရောင့်ရဲမှု၌ ကျွမ်းကျင်၏၊ ပျင်းရိခြင်းမရှိ၊ ဆင်ခြင်ဉာဏ်ရှိ၏၊ သတိနှင့်ယှဉ်၏။ ဤရဟန်းကို အရိယာတို့၏ အနွယ်အဆက်၌ တည်သော ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>နောက်တစ်မျိုးကား ရသမျှသော ဆွမ်းဖြင့် ရောင့်ရဲ၏။ (သင်္ကန်းနည်းတူ။)</p> <p>နောက်တစ်မျိုးကား ရသမျှသော ကျောင်းအိပ်ရာနေရာဖြင့် ရောင့်ရဲ၏။ (၎င်း။)</p> <p>နောက်တစ်မျိုးကား ရဟန်းသည် ဘာဝနာ၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်၏၊ ကာမစ္ဆန္ဒစသည်ကို ပယ်ခြင်း၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်၏။ ၂-မျိုးဆိုင်ရာ၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်ခြင်းဖြင့် မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်၊ သူတစ်ပါးကို မရှုတ်ချ။ အကြင်ရဟန်းသည် ဘာဝနာပွားများမှု၊ ပယ်မှု၌ ကျွမ်းကျင်၏၊ မပျင်းရိ၊ ပညာသတိရှိ၏။ ထိုရဟန်းကို အရိယာတို့၏ အနွယ်ဆက်၌ တည်သော ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏။ ဤ ၄-ပါးတို့တည်း။</p> <p>ဤအရိယဝံသတရား ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အရှေ့အရပ်၌ နေစေကာမူ ထိုရဟန်းကသာ မမွေ့လျော်ခြင်း (အရတိ) ကို နှိပ်စက်နိုင်ရာ၏၊ ထိုရဟန်းကို မမွေ့လျော်ခြင်းက မနှိပ်စက်နိုင်ရာ။ အနောက်၊ မြောက်၊ တောင် အရပ်၌ နေစေကာမူ အကြောင်းကား လုံ့လရှိသော ရဟန်းသည် မမွေ့လျော်ခြင်း၊ မွေ့လျော်ခြင်းကို သည်းခံနိုင်သောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး -</p> <p>ကိလေသာကို ဖျက်ဆီးပြီး၍ တေဘူမိကကံအားလုံးကို ပယ်ပြီးသော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကို အဘယ်အကုသိုလ်တရား တားနိုင်အံ့နည်း။ တစ်နိက္ခရှိသော ဇမ္ဗူရစ်ရွှေစင် ကဲ့သို့ - အဘယ်သူသည် ကဲ့ရဲ့ထိုက်ပါအံ့နည်း၊ နတ်ဗြဟ္မာများ ချီးမွမ်းကြရ၏ဟု ဂါထာဖြင့် မိန့်။</p> <p>ရဟန်း ၄-သောင်းအား ဟောသောသုတ် - ဇေတဝန်ကျောင်း ဓမ္မသဘင်၌ နေစဉ် မိမိ၏လည်းကောင်း၊ ယင်းရဟန်းတို့၏လည်းကောင်း အလိုဆန္ဒနှင့်စပ်၍ ဤအရိယဝံသတရားများ ဟောကြားသည်။ ခတ္တိယ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ဝေဿ၊ သုဒ္ဒ၊ သမဏ၊ ကုလ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-543 <hr> ရာဇဝံသဟု ဝံသ ၇-မျိုးနောက်၊ ၈-ခုမြောက် အရိယဝံသသည် အမြစ်နံ့စသည်တို့တွင် ကရမက်အနံ့ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သကဲ့သို့ အမြတ်ဆုံးစံသတည်း။</p> <p>သင်္ကန်း ဟူသည် - ခေါမချည်သင်္ကန်းစသော ၆-မျိုးနှင့် ဘွဲ့ဖြူပုဆိုးစသော အလျော်သင်္ကန်း ၆-မျိုး၊ ပေါင်း ၁၂-မျိုးသည် အပ်၍ သမန်းမြက်သင်္ကန်း၊ မရိုးမျှင်သင်္ကန်း စသည်များကား မအပ်။</p> <p>သင်္ကန်းဖြစ်ရာခေတ် - သံဃာ၊ ဂိုဏ်း၊ ဆွေမျိုး၊ မိတ်ဆွေမှ လည်းကောင်း၊ မိမိဥစ္စာဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပံ့သကူမှ လည်းကောင်း ဖြစ်နိုင်သော ခေတ် ၆-ပါး။</p> <p>ပံ့သကူသင်္ကန်း ၂၃-မျိုး - သုသာန်၌ ကျသောသင်္ကန်း၊ ဈေးတံခါး၌ကျ၊ လမ်းခရီး၌စွန့်၊ အမှိုက်ပုံ၌စွန့်၊ ကိုယ်ဝန်အညစ်အကြေး ပယ်ကြောင်းဖြစ်သော သင်္ကန်း၊ ဘုတ်ဆေးသမားတို့ ဦးခေါင်းနှင့်တကွ ရေချိုး၍ စွန့်ပစ်၊ ရေဆိပ်စွန့်၊ သူသေကောင်လွှမ်း၊ သုသာန်ပို့ပြီးမှ ပြန်ယူလာ၊ မီးလောင်ပေါက်ရှိ၊ နွားခဲအပ်၊ ခြခဲအပ်၊ ကြွက်ခဲအပ်၊ ကလနားပြတ်၊ အမြိတ်ပြတ်၊ တံခွန်စိုက်ထောင်အပ်၊ တောင်ပို့၌ ပူဇော်အပ်၊ ရဟန်းတို့၏ သင်္ကန်း၊ သမုဒ္ဒရာလှိုင်းရိုက်တင်အပ်၊ အဘိသိက်သွန်းရာ စွန့်အပ်၊ ခရီးသွားသူများ ခိုးသူဘေးကြောင့် ကျောက်ဖြင့်ထု၍ ရုံအပ်၊ လေတိုက်လာ၊ တန်ခိုးဖြင့်ပြီး နတ်ပေး၍ ရသော သင်္ကန်းတို့တည်း။</p> <p>သင်္ကန်း၌ ရောင့်ရဲခြင်း (၂၀) - ကြံခြင်းဖြင့်၊ ရောင့်ရဲခြင်းဖြင့်၊ သွားခြင်းဖြင့်၊ ရှာခြင်းဖြင့်၊ ရခြင်းဖြင့်၊ မျှရုံခံခြင်းဖြင့်၊ လျှပ်ပေါ်မှုကို ရှောင်ခြင်းဖြင့်၊ ရသလိုဖြင့်၊ စွမ်းနိုင်သမျှဖြင့်၊ လျောက်ပတ်ရုံမျှဖြင့်၊ ဆိုးရေဖြင့်၊ ဖွတ်လျှော်ခြင်းဖြင့်၊ ချုပ်ဆိုးရသည်ကို ပြုခြင်းဖြင့်၊ အတိုင်းအတာဖြင့်၊ ချုပ်ချည်ဖြင့်၊ ချုပ်ခြင်းဖြင့်၊ ဆိုးခြင်းဖြင့်၊ ဗိန္ဓုထိုးခြင်းဖြင့်၊ သုံးဆောင်ခြင်းဖြင့်၊ သိုမှီးမှုကို ရှောင်ခြင်းဖြင့်၊ စွန့်ခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ကြံခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - ပါစီနခဏ္ဍာဇိအရပ်နေ ပံ့သကူဆောင် မထေရ်ကဲ့သို့ ဖြစ်သင့်သည်။ ထိုအရှင်ကား “ငါ့သင်္ကန်းဆွေးပြီ၊ အများနေရာမှာ ရနိုင်မည်” ကြံပြီး မဟာဝိဟာရကြွ၊ သံဃထေရ်ရှိခိုး၊ သံဃထေရ်နှင့်အတူ ရွာတံခါးသွားဖို့ မဟာဗောဓိတံခါးမုခ်၌ ရပ်လျက် “ဘုန်းရှိသူတို့၏ နေရာမှာ မြတ်နိုးဖွယ် ရနိုင်မည်” ဟု ကြံမိခြင်းကြောင့် “ငါ့အကြံ မစင်ကြယ်” ဟု သိပြီး နောက်ပြန်သည်။</p> <p>နောက်တစ်နေ့ သရက်ကုန်းပြင်အနီးမှ၊ နောက်နေ့ မဟာစေတီ မြောက်တံခါးမှ နောက်ပြန်သည်။ စတုတ္ထနေ့မှ မထေရ်ကြီးက “ဤရဟန်း အကြံမစင်ကြယ်” ဟု သိ၍<br> <br>စာမျက်နှာ-544 <hr> ပုစ္ဆာမေးလျက် ရွာဝင်သည်၊ ထိုည လူတစ်ယောက် ကျင်ကြီး အဝတ်၌ ပါမိ၍ ထိုအဝတ်ကို အမှိုက်ပုံ၌ စွန့်ထားသည်။</p> <p>ယင်မမဲရိုင်းများ အုံနေသော ထိုအဝတ်ကို ပံ့သကူအရှင်က လက်အုပ်ချီသဖြင့် မထေရ်ကြီးက မေးရာ - “အမှိုက်ပုံကို လက်အုပ်မချီပါ၊ အဘဘုရားရှင်ကို ချီပါသည်။ ပုဏ္ဏကျွန်မ ကိုယ်ကို ပတ်၍ စွန့်ပစ်အပ်သော ပံ့သကူအဝတ်ကို တစ်လက်ခုပ်မျှသော လောက်ကောင်များခွာ၍ သုသာန်မှ ယူနိုင်သောအမှုကား ခဲယဉ်းပါသည်” ဟု လျှောက်ထားပြီး ထိုနေရာမှာပင် ပံ့သကူထေရ် ဝိပဿနာပွား အနာဂါမ်ဖြစ်၊ အဝတ်ယူ သင်္ကန်းပြုပြီး ပါစီနခဏ္ဍာဇိအရပ်ပြန် အရဟတ္တဖိုလ်ရသည်။</p> <p>သင်္ကန်းနှင့်စပ်သော ဓူတင် ၂-ပါး - ပံသုကူလိကင်္ဂ၊ တေစီဝရိကင်္ဂ။</p> <p>မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက် - ငါကား သိမ်တန်ဆောင်းအတွင်း၌ပင် ပံ့သကူဓူတင် ဆောင်သည်၊ ငါနှင့်တူသူ ဘယ်သူရှိသလဲဟု မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်သလို ဤရဟန်းကား ပံ့သကူမဆောင်၊ ဘာအင်္ဂါမျှ မရှိဟုလည်း သူတစ်ပါးကို မရှုတ်ချ။</p> <p>ဆွမ်း ဟူသည် - ထမင်း၊ မုယောမုန့်၊ မုန့်လုံး၊ ငါး၊ အသား၊ နို့ရည်၊ နို့ဓမ်း၊ ထောပတ်၊ ဆီဦး၊ ဆီ၊ ပျား၊ တင်လဲ၊ ယာဂု၊ ခဲဖွယ်၊ ပြစ်ပြစ်လျက်ဖွယ်၊ ကျဲကျဲလျက်ဖွယ်၊ ၁၆-ပါးတည်း။</p> <p>ဆွမ်းဖြစ်ရာခေတ် - သံဃာအားလုံး လှူဆွမ်း၊ တစ်ပါး နှစ်ပါး စသည် ညွှန်း၍ လှူဆွမ်း၊ ပင့်လှူဆွမ်း၊ စာရေးတံချ လှူဆွမ်း၊ လဆန်းလဆုတ် ပက္ခ၌ လှူဆွမ်း၊ ဥပုသ်နေ့ လှူဆွမ်း၊ အဖိတ်နေ့ လှူဆွမ်း၊ ဧည့်သည်အား လှူ၊ ခရီးသွားအား လှူ၊ သူနာအား လှူ၊ သူနာပြုအား လှူ၊ အဦးအိမ်၌ ထား၍ လှူ၊ ကုဋီကို ရည်၍ လှူ၊ အလှည့်ကျလှူ၊ ကျောင်းကို ရည်၍ လှူအပ်သော ဆွမ်းဟု ၁၅-ပါး။</p> <p>ဆွမ်း၌ ရောင့်ရဲခြင်း (၁၅) - ကြံခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း၊ သွားခြင်း၊ ရှာမှီးခြင်း၊ ရခြင်း၊ ခံခြင်း၊ မျှရုံခံခြင်း၊ လျှပ်ပေါ်မှုကို ကြဉ်ခြင်း၊ ရသလိုဖြင့်၊ စွမ်းနိုင်သမျှဖြင့်၊ လျောက်ပတ်ရုံမျှဖြင့်၊ ကျေးဇူးဖြင့်၊ အတိုင်းအတာဖြင့်၊ သုံးဆောင်ခြင်းဖြင့်၊ သိုမှီးမှုကို ရှောင်ခြင်းဖြင့်၊ စွန့်ခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ကြံခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - ညနေချမ်း မထေရ်ကြီးထံ ယာဂုအချိန် “နက်ဖြန် ဤရွာ ဆွမ်းခံကြွကြမည်” ဤလောက်သာကြံ၊ ထို့ထက်လွန် မကြံရ။ တစ်ပါးတည်း နေသူလည်း ကြံစည်ရာ ဟန်ဆောင်၌ တည်၍ ကြံ၊ ထို့ထက်လွန်လျှင် အရိယဝံသမှ လျောကျသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-545 <hr> မျှရုံခံယူခြင်းဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - လှူဖွယ်များကို အလှူရှင်က နည်းနည်းလှူလျှင် နည်းနည်းခံ၊ လှူဖွယ်များများလှူလိုပေမယ့် မျှရုံခံ၊ လှူဖွယ်မများ နည်းနည်းလည်း လှူလိုလျှင် နည်းနည်းသာယူ၊ လှူဖွယ်မများပေမယ့် များများလှူလိုသည်၊ မျှရုံခံ။ မှန်၏၊ အလှူခံမှု၌ အတိုင်းအရှည် မသိလျှင် လူများကြည်ညိုမှု ချေဖျက်၍ သဒ္ဓါသဖြင့် လှူသော ပစ္စည်း ၄-ပါးကို ဖျက်ဆီးရာရောက်၍ သာသနာပြုသည် မမည်၊ မွေးမိခင်၏ စိတ်ကိုသော်မျှ မယူစွမ်းနိုင်။</p> <p>ကျေးဇူးဖြင့် ရောင့်ရဲခြင်း - ဆွမ်းစား၍ ရဟန်းတရားကို စောင့်ရှောက်မည်မှန်းကာ ကျေးဇူးသိ၍ စားခြင်းတည်း။</p> <p>ဆွမ်းနှင့်စပ်သော ဓူတင် ၅-ပါး - ပိဏ္ဍပါတ်၊ သပဒါနစာရိက၊ ဧကာသနိက်၊ ပတ္တပိုဏ်၊ ခလုပစ္ဆာဘတ္တိက ဓူတင်တို့တည်း။</p> <p>ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာ ၁၅-ပါး - ညောင်စောင်း၊ အင်းပျဉ်၊ ဘုံလျှို၊ အုံး၊ နှစ်ဘက်မိုး၊ တစ်ဘက်မိုးကျောင်း၊ ပြာသာဒ်ရှည်၊ ပြာသာဒ်ဦးပြည်း၊ ဂူ၊ လိုဏ်၊ ပြအိုး၊ တန်ဆောင်း၊ ဝါးရုံ၊ သစ်ပင်ရင်း၊ ရဟန်းများ ဖဲရာအရပ်တို့တည်း။ ကျောင်းဖြစ်ရာ ခေတ် ၆-ပါးမှာ သင်္ကန်းအတူ ရောင့်ရဲခြင်း ၁၅-ပါး ဆွမ်းအလှူ။</p> <p>ကျောင်းနှင့်စပ် ဓူတင် ၅-ပါး - အရညက၊ ရုက္ခမူလိက၊ အဗ္ဘောကာသိက၊ သုသာန်၊ ယထာသန္တတိက ဓူတင်တို့တည်း။ (ဆေးပစ္စည်းကား ဆွမ်း၌ ဝင်သည်၊ ယထာလာဘ၊ ဗလ၊ သာရုပ္ပ သန္တောသ ၃-ပါးရ၏။)</p> <p>နေသဇ္ဇကဓူတင် - ဘာဝနာရာမ အရိယဝံသသို့ ဝင်သည်။ မှန်၏၊ ကျောင်းနှင့် စပ်၍ ဓူတင် ၅-ပါး၊ ဆွမ်းနှင့် စပ် ၅-ပါး၊ ဝီရိယနှင့် စပ် ၁-ပါး၊ သင်္ကန်းနှင့် စပ် ၂-ပါး တို့တည်း။</p> <p>အရိယဝံသတို့၏ ဂုဏ်ရည်များ - မြေကိုဖြန့်၊ သမုဒ္ဒရာဝမ်းကို ပြည့်စေ၊ ကောင်းကင်ကို ချဲ့သလို သင်္ကန်း၌ ရောင့်ရဲခြင်းကို ဟောပြီး လကို တက်စေ၊ နေကို ခုန်စေသလို ဒုတိယဆွမ်း၌ ရောင့်ရဲခြင်းကို ဟော၊ မြင်းမိုရ်တောင်ကို ချီးမြှောက်သလို တတိယကျောင်း၌ ရောင့်ရဲခြင်းကို ဟော၊ နည်း ၁၀၀၀-နှင့် တန်ဆာဆင်အပ်သော စတုတ္ထ ဘာဝနာရာမ အရိယဝံသကို ဟောသည်။</p> <p>ပိဋက ၃-ပုံလုံး ပြီးပုံ - ရှေးအရိယဝံသ ၃-ပါးတို့ဖြင့် ဓူတင် ၁၃-ပါး၊ ပစ္စည်း ၄-ပါး၌ ရောင့်ရဲမှုနှင့် စပ်ကာ ဝိနည်းပိဋကအားလုံးကို ဟောအပ်သည်။ ဘာဝနာရာမဖြင့် ကျွင်းပိဋက ၂-ပုံကို ဟောအပ်သည် မည်သည်။ ဤသုတ်အဆုံး ရဟန်း ၄-သောင်း ရဟန္တာဖြစ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-546 <hr> အမြတ်ဟု သိအပ်ကုန်သော (လ) အဆက်အနွယ်ဟု သိအပ်ကုန်သော ရှေးကျကုန်သော တရားအစုတို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ထိုတရားတို့ကို မပယ်အပ်ကုန်၊ (လ) မကဲ့ရဲ့အပ်ကုန်။ အဘယ် ၄-မျိုးတို့နည်းဟူမူ - မမက်မောခြင်း အနဘိဇ္ဈာတရားအစု၊ မပျက်စီးစေလိုခြင်း အဗျာပါဒတရားအစု၊ အမှန်အောက်မေ့ခြင်း သမ္မာသတိတရားအစု၊ အမှန်တည်ကြည်ခြင်း သမ္မာသမာဓိတရားအစု တို့တည်း။</p> <h3>၁၀-ပရိဗ္ဗာဇကသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အန္နဘာရပရိဗိုဇ်၊ ဝရဓရပရိဗိုဇ်၊ သကုလုဒါယီပရိဗိုဇ်နှင့် အခြားအလွန်ထင်ရှားကျော်စောကြသော ပရိဗိုဇ်များစွာတို့သည် သိပ္ပိနိကာမြစ်ကမ်း ပရိဗိုဇ်အရံ၌ နေကုန်သည်။ ညနေချမ်း တစ်ချိန် ဘုရားရှင်သည် တစ်ပါးတည်း ကိန်းအောင်းရာမှ ထတော်မူပြီး ယင်းပရိဗိုဇ်များ အရံကြွတော်မူကာ -</p> <p>အမြတ်ဟု သိအပ်ကုန်သော (လ) ရှေးကျကုန်သော တရားအစုတို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ထိုတရားတို့ကို မပယ်အပ်ကုန် (လ) မလွှဲအပ်ကုန်။ အဘယ် ၄-မျိုးတို့နည်းဟူမူ - အနဘိဇ္ဈာ၊ အဗျာပါဒ၊ သမ္မာသတိ၊ သမ္မာသမာဓိဟူတည်း။ (ဤတရားကိုယ် ၄-ပါး၏ အဓိပ္ပာယ် အထက်သုတ်အတိုင်း။)</p> <p>“ဤအနဘိဇ္ဈာတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ မက်မောခြင်းများသော ကာမဂုဏ်တို့၌ ထက်မြက်သည့် ရာဂရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ဆိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ အနဘိဇ္ဈာတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ မက်မောခြင်းများသော ကာမဂုဏ်တို့၌ ထက်မြက်သည့် ရာဂရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ထိုသူပညတ်လိမ့်မည်ဟူသော အကြောင်းမရှိ။</p> <p>“ဤအဗျာပါဒတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ ပျက်စီးစေလို ပြစ်မှားလိုသော စိတ်အကြံရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ဆိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ အဗျာပါဒတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ ပျက်စီးစေလိုသည့် ပြစ်မှားလိုသော စိတ်အကြံရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ထိုသူပညတ်လိမ့်မည်ဟူသော အကြောင်းမရှိ။</p> <p>“သမ္မာသတိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ သတိသမ္ပဇဉ်မရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ဆိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ သမ္မာသတိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ (လ) အကြောင်းမရှိ။<br> <br>စာမျက်နှာ-547 <hr> “သမ္မာသမာဓိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ မတည်ကြည် ပျံ့လွင့်သောစိတ် ရှိသူကို သမဏဗြာဟ္မဏဟု ငါပညတ်အံ့” ဟု ထိုသူကို “လာစေ၊ ဆိုစေ၊ နှုတ်မြွက်စေ၊ ထိုသူ၏ အစွမ်းကို ရှုအံ့” ဟု ငါဘုရားဆိုမည်။ သမ္မာသမာဓိတရားအစုကို ပယ်စွန့်၍ (လ) အကြောင်းမရှိချေ။</p> <p>ဤတရားအစု ၄-မျိုးတို့ကို ကဲ့ရဲ့တားမြစ်ထိုက်၏ဟု ယူဆသူအား မျက်မှောက်ဘဝ၌ ၄-မျိုးသော အကြောင်းနှင့်တကွ အဓမ္မိကဝါဒသို့ ကျရောက်ကုန်သော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်တို့သည် ရောက်လာကုန်၏။ ၄-မျိုးမှာ -</p> <p>အနဘိဇ္ဈာတရားအစု ကို အရှင်သည် အကယ်၍ ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ မက်မောခြင်းအဘိဇ္ဈာများသော ကာမဂုဏ်တို့၌ ထက်မြက်သည့် ရာဂရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>အဗျာပါဒတရားအစု ကို အရှင်သည် ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ ပျက်စီးစေလို ပြစ်မှားစေလိုသော စိတ်အကြံရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>သမ္မာသတိတရားအစု ကို အရှင်သည် ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ သတိသမ္ပဇဉ်မရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏတို့ကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>သမ္မာသမာဓိတရားအစု ကို အရှင်သည် ကဲ့ရဲ့တားမြစ်အံ့၊ မတည်ကြည် ပျံ့လွင့်သော စိတ်ရှိသော သမဏဗြာဟ္မဏတို့ကို အရှင်သည် ပူဇော်ချီးမွမ်းအပ်သည် မည်၏။</p> <p>ဥက္ကလာဇနပုဒ်နေ ဝဿ နှင့် ဘည ၂-ဦးတို့သည် အကြောင်းမဲ့အယူ (အဟေတုကဝါဒ)၊ အပြုမဲ့အယူ (အကိရိယဝါဒ)၊ အကျိုးမဲ့အယူ (နတ္ထိကဝါဒ) ရှိကြ၏။ ထိုသူများသော်မှလည်း အနဘိဇ္ဈာစသော ဤတရားအစု ၄-မျိုးတို့ကို မကဲ့ရဲ့ မတားမြစ်ထိုက်ဟု ယူဆကြသည်၊ အကြောင်းမှာ သူတစ်ပါးတို့ ကဲ့ရဲ့ထိပါး စွပ်စွဲခြင်းတို့မှ ကြောက်သောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး ဗျာပါဒကင်း၍ သတိရှိကာ သမာဓိရှိလျက် အဘိဇ္ဈာပျောက်ကြောင်း အရဟတ္တဖိုလ်၌ ကျင့်ဆဲဖြစ်သူကို “မမေ့မလျော့သူ” ဟု ဆိုအပ်၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>မိစ္ဆာအယူမြဲပုံ - မိစ္ဆာအယူယူ၍ နေ့ညဉ့် နေရာများ၌ နေကာ သရဇ္ဈာယ် ဆင်ခြင်သူအား မိစ္ဆာသတိဖြစ်၊ သမာဓိဖြစ်၍ ဇောများစောလျှင် ပထမဇော၌ ကုစားရသေးသည်၊ ဒုတိယဇော စသည်များ၌လည်း ရပါသေး၏။ သတ္တမဇော၌ကား ဘုရားရှင်များကသော်မှ ကုစားမပေးနိုင်၊ နောက်မဆုတ်တော့၊ အရိဋ္ဌရဟန်း၊ ကဏ္ဍကသာမဏေတို့နှင့် တူတော့သည်။</p> <p>ဝဿ နှင့် ဘည - အယူတစ်မျိုးဖြစ်စေ၊ ၂-မျိုး၊ ၃-မျိုးလုံးဖြစ်စေ နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြစ်က နတ်ရွာနိဗ္ဗာန်လမ်း ပိတ်တော့သည်၊ ဝဋ်သစ်ငုတ် မြေစောင့်သတ္တဝါဖြစ်၍ ဘဝမှ မထနိုင်တော့၊ ဝဿနှင့် ဘညလည်း ယင်းလို သတ္တဝါများ ဖြစ်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-548 </p><hr> <h3>၄-စက္ကဝဂ်</h3> <h3>၁-စက္ကသုတ်</h3> <p>ပြည့်စုံခြင်း သမ္ပတ္တိစက် တို့သည် ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ယင်းစက်တို့နှင့် ပြည့်စုံသော နတ်လူတို့အား စက် ၄-မျိုးသည် လည်၏။ မကြာမီပင် စည်းစိမ်တို့၌ များပြားပြန့်ပြောသည်၏ အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ သမ္ပတ္တိစက် ၄-မျိုးမှာ -</p> <p>လျောက်ပတ်သော အရပ်၌ နေခြင်း (ပတိရူပဒေသဝါသ)၊<br> သူတော်ကောင်းကို မှီဝဲဆည်းကပ်ခြင်း (သပ္ပုရိသုပဿယ)၊<br> မိမိကိုယ်စိတ်ကို ကောင်းစွာထားခြင်း (အတ္တသမ္မာပဏိဓိ)၊<br> ရှေးဘဝက ပြုခဲ့ဖူးသော ကောင်းမှုရှိခြင်း (ပုဗ္ဗေစ ကတပုညတာ) တို့တည်း ဟု မိန့်ပြီး စက် ၄-ပါးရှိသူကို စည်းစိမ်ဥစ္စာ အခြံအရံ အကျော်အစောနှင့် ချမ်းသာခြင်းသည် လွှမ်းမိုးလေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>လျောက်ပတ်သော အရပ် - ပရိသတ် ၄-ပါး စုံလင်သော အရပ်တည်း။<br> သူတော်ကောင်းမှီဝဲ - ဟူရာ၌ ဘုရားစသော သူတော်ကောင်းယူ၊ မင်းကို မယူရ။<br> ကောင်းစွာ ထားခြင်း - ရှေးကံ သဒ္ဓါစသည် မရှိမှုကို ပယ်၍ သဒ္ဓါစသည်တို့၌ တည်စေခြင်းကား ကောင်းစွာ ထားခြင်းမည်သည်။<br> ရှေးကောင်းမှုရှိခြင်း - ဤစက် လိုရင်းဖြစ်သည်။ မှန်၏၊ ဉာဏသမ္ပယုတ်စိတ်ဖြင့် ကုသိုလ်ပြုလျှင် သင့်ရာအရပ် အကျိုးပေး၊ သူတော်ကောင်းမှီဝဲ၊ စိတ်ကောင်းထားနိုင်သည်။</p> <h3>၂-သင်္ဂဟသုတ်</h3> <p>ချီးမြှောက်ကြောင်း သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-မျိုး မှာ -<br> ပေးကမ်းခြင်း (ဒါန)၊<br> ချစ်ဖွယ်စကားဆိုခြင်း (ပီယဝါစာ)၊<br> အကျိုးစီးပွားကို ကျင့်ခြင်း (အတ္ထစရိယ)၊<br> ကိုယ်နှင့်ထပ်တူ ပြုခြင်း (သမာနတ္တတာ) တို့တည်း -</p> <p>ဟု မိန့်ပြီး ဤ ၄-မျိုးတို့သည် သွားနေသော ရထား၏ နားစောင့်ကဲ့သို့ လောကကို ချီးမြှောက်ကုန်၏။ ဤ ၄-မျိုး မရှိလျှင် မိဘများသည် သားကြောင့် ပူဇော်မြတ်နိုးခြင်းကို မရရာ။ ဤ ၄-မျိုးတို့ကို ပညာရှိများ ကောင်းစွာရှု ဆင်ခြင်ကြခြင်းကြောင့် မြတ်သည်အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ ပညာရှိတို့သည် ချီးမွမ်းထိုက်သူများ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်အမျိုးမျိုး -<br> (၁) ဒါနဖြင့်သာ ချီးမြှောက်ရမည့်သူကို လှူဖွယ်ပေးလိုက်။</p> <p>(၂) အချို့သူကား “မောင်ဖြူက ပေးတော့ ပေးပါရဲ့၊ သူ့စကားတစ်ခွန်းနှင့် အားလုံး ကျေသွားအောင် အပြောဆိုးသည်၊ သူ့ဒါန ဘာပြုမှာလဲ” ပြောဆိုတတ်သည်၊ ဤလိုလူမျိုးကား ဒါနမလိုလား၊ ပီယဝါစာ ကိုသာ လိုလားသည်။ သူ့ကို ပီယဝါစာ ပြောပေး။</p> <p>(၃) အချို့သူကား အထက် ၂-မျိုးလုံးမလို၊ စီးပွား ကြီးပွားကြောင်း စကားကိုသာ လိုသည်၊ ထိုသူကို “သင် ဤအလုပ်လုပ်၊ ဤအလုပ် မလုပ်နှင့်၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်ပေါင်း၊ ဤသူမပေါင်းနှင့်” ဤသို့ ပြောရမည် (အတ္ထစရိယ )။</p> <p>(၄) အချို့သူကား အထက် ၃-<br> <br>စာမျက်နှာ-549 <hr> မျိုး မလိုလား၊ တစ်နေရာတည်းထိုင်၊ တစ်ခုတင်တည်းအိပ်၊ တစ်ဝိုင်းတည်းစား၊ ဤသို့ ချမ်းသာဆင်းရဲ ထပ်တူသဘော လိုလားသည် (သမာနတ္တတာ )၊ ထိုအတိုင်း ချီးမြှောက်လေ။</p> <h3>၃-သီဟသုတ်</h3> <p>သားတို့သနင်း ခြင်္သေ့မင်း သည် ညနေချမ်းအခါ နေရာမှထွက်၍ ကွန့်မြူးလျက် ပတ်ဝန်းကျင် အရပ် ၄-မျက်နှာတို့ကို စောင်းကြည့်ပြီးနောက် ၃-ကြိမ် ဟောက်လျက် ထွက်သွား၏။ ခြင်္သေ့ဟောက်သံကို ကြားကုန်သော တိရစ္ဆာန်များသည် များသောအားဖြင့် ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ကြကုန်၏။ တွင်းနေသတ္တဝါများ တွင်းဝင်၊ ရေနေသတ္တဝါများ ရေငုပ်၊ ငှက်များ ကောင်းကင်ပျံတက်ကြသည်။</p> <p>ရွာနိဂုံး မင်းနေပြည်တို့၌ ခိုင်ခံ့သော သားရေနှောင်ကြိုးများဖြင့် ချည်ထားကုန်သော မင်းစီးဆင်များလည်း နှောင်ကြိုးကို ဖြတ်တောက်ခွဲဖောက်လျက် ကြောက်ရွံ့ကြကာ ကျင်ကြီးကျင်ငယ် ပါပြီးလျှင် ဦးတည်ရာ ပြေးကြသည်၊ ခြင်္သေ့မင်းသည် တိရစ္ဆာန်တို့ထက် ဤသို့ တန်ခိုးကြီး၏၊ အစိုးရ၏၊ အာနုဘော်ရှိ၏။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် အကြင်အခါ လောက၌ အရဟံစသော ဂုဏ် ၉-ပါးသခင် ဘုရားရှင်သည် ပွင့်တော်မူ၏။ ထိုဘုရားရှင်သည် “ဤတရားကား ထင်ရှားရှိသော ခန္ဓာ ၅-ပါး သက္ကာယတည်း၊ ဤကား သက္ကာယအကြောင်း၊ ဤကား သက္ကာယချုပ်ရာ၊ ဤကား ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း” ဟု တရားဟောတော်မူ၏။ သက်ရှည် ဆင်းလှ ချမ်းသာခြင်း များကြကုန်သော မြင့်မားသည့် ဘုံဗိမာန်တို့၌ ကြာမြင့်စွာ တည်ကြကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သော်မှလည်း ဘုရားတရားကို ကြားနာကြ၍ အများအားဖြင့် ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ကြ၏။</p> <p>“အချင်းတို့၊ ငါတို့သည် စင်စစ် မမြဲသည်၊ မခိုင်သည်၊ အမြဲမတည်ကုန်သည် ဖြစ်ကုန်လျက် မြဲ၏၊ ခိုင်၏၊ အမြဲတည်ကုန်၏ဟု ယူဆမိကုန်၏။ ငါတို့သည်ကား မမြဲကုန် မခိုင်ကုန်၊ အမြဲမတည်ကုန်၊ သက္ကာယ၌ အကျွမ်းဝင်ကုန်သတတ်” ဟု ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏။ ဘုရားရှင်သည် နတ်နှင့်တကွသော လောကထက် ဤသို့ပင် ကြီးသော တန်ခိုးရှိ၏၊ အစိုးရခြင်းရှိ၏၊ အာနုဘော်ရှိ၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်သည်။</p> <p>ခြင်္သေ့ ၄-မျိုး - တိဏ၊ ကာဠ၊ ပဏ္ဍု၊ ကေသရသီဟ ဟု ခြင်္သေ့ ၄-မျိုးတွင် ခိုအဆင်းရှိသော နွားနှင့်တူ၍ မြက်စားသော ခြင်္သေ့ကား တိဏသီဟ၊ နွားမဲနှင့်တူ၍ မြက်စားလျှင် ကာဠသီဟ၊ ဖျော့သော သစ်ရွက်ကျောက် အဆင်းရှိ နွားနှင့်တူ၍ အသားစားလျှင် ပဏ္ဍုသီဟ မည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-550 <hr> ကေသရခြင်္သေ့ - ချိပ်ရေဆိုးထားသကဲ့သို့ ခံတွင်း၊ အမြီးဖျား၊ ခြေ ၄-ဘက် အပိုင်းအခြားရှိသည်၊ ဦးထိပ်မှစ၍ ချိပ်ရေဆွတ်သော စုတ်ဖြင့် ရေးထားသလို၊ ချိပ်လုံးခဲဖြင့် အရေးအသား ပြုထားသလို အရေး ၃-ကြောင်းတို့သည် ကျောက်ကုန်းအလယ်ဖြင့် သွား၍ ပေါင်ခြံ၌ လက်ယာရစ်လည်၍ တည်ကုန်သည်။ ပခုံးပေါ်၌ကား တစ်သိန်းတန် ကမ္ဗလာနီဖြင့် ခြံရံထားသလို လည်ဆံဟူသော ဝန်ရှိ၍ ကြွင်းသောနေရာကား စင်ကြယ်သော သလေးအခိုင်၊ ခရုဆင်းမှုန့်အစိုင်ပမာ အဆင်းရှိသည်၊ ဤသုတ်၌ ကေသရသီဟ ကို ယူ။</p> <p>ခြင်္သေ့နေရာ - ရွှေဂူ၊ ငွေ၊ ပတ္တမြား၊ ဖန်၊ ဆေဒန်းမြင်းသီလာဂူမှ မှောင်သဖြင့် အလင်းရဖို့၊ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်စွန့်ဖို့၊ ဆာလောင်သဖြင့် အစာရှာထွက်ဖို့၊ ရာဂဖြစ်၍ မေထုန်မှီဝဲဖို့၊ ဤအကြောင်း ၄-ပါးတို့ကြောင့် ထွက်သည်၊ ကွန့်မြူးရာ မြေ၌ နွားငယ်ကလေးလို လှည့်ပတ်ပြေးသွားသော ခြင်္သေ့မင်း၏ ကိုယ်သည် အမှောင်၌ လည်နေသော မီးစပမာ အဟုန်လျင်စွာ ထင်ရသည်။</p> <p>အရပ် ၄-မျက်နှာကို စောင်းကြည့်ရှု - တစ်ပါးသော သတ္တဝါများကို သနား၍ စောင်းကြည့်သည်၊ ချဲ့ - မကြည့်ဘဲ ဟောက်လျှင် ကမ်းပါးပြတ် တွင်းစသည် မညီညွတ်သော နေရာရောက်နေကြသော ဆင်၊ စိုင်၊ နွား၊ ကျွဲ စသော သတ္တဝါများ ချောက်ကမ်းပါးစသည်ကျပြီး ပျက်စီးကြမည်၊ ထိုကို သနားသည်။</p> <p>အသားစားသတ္တဝါ ခြင်္သေ့မှာ သနားကရုဏာရှိပါသည်။ - မှန်၏၊ သတ္တဝါများစွာကိုလည်း မသတ်၊ ငယ်သော သတ္တဝါများကိုလည်း မသတ်ပါ။</p> <p>၃-ကြိမ်ဟောက်လျက် - အသံ ၃-ယူဇနာ တပြိုင်နက် ပဲ့တင်ထပ်သည်၊ ၃-ယူဇနာ အတွင်း သတ္တဝါများ နေမြဲနေရာ မတည်စွမ်းနိုင်။ ကွန့်မြူးရာ မြေ၌ တည်၍ ဝဲယာခုန်လျှင် ၁ ဥသဘရောက်၊ အထက်ခုန်လျှင် ၄ ဥသဘ၊ ၈-ဥသဘ ခုန်နိုင်၊ မြေညီမှာ အဖြောင့်ပြေးလျှင် ၁၆-ဥသဘ၊ ၂၀-ဥသဘ ပြေးနိုင်သည်။</p> <p>ကုန်းပေါ် တောင်ပေါ်မှ ပြေးဆင်းလျှင် ဥသဘ ၆၀၊ ၈၀-ပြေးနိုင်၍ သွားလမ်းမှာ သစ်ပင်၊ တောင်မြင်၍ ရှောင်လျှင် ဝဲယာ အထက် ၁ ဥသဘမျှ ရှောင်နိုင်သည်။ ၃-ကြိမ်ဟောက်လျှင် ထိုအသံနှင့်အတူ ၃-ယူဇနာ ရောက်၍ နောက်ပြန် ၃-ယူဇနာ၌ ရပ်လျှင် မိမိ၏ ပဲ့တင်သံကို ကြားရသည်၊ ဤသို့ အဟုန်လျင်မြန်သည်။</p> <p>အများကြောက်ကြသည် - မကြောက်သူများမှာ တူသော ခြင်္သေ့၊ ဆင်၊ မြင်း၊ နွား၊ ယောက်ျားအာဇာနည်၊ ရဟန္တာတို့တည်း။ တူသော ခြင်္သေ့မှာ ဇာတ်၊ ရဲရင့်မှု စသည်ဟူ၍၊ ဆင်အာဇာနည် စသည်တို့မှာ မိမိ၏ သက္ကာယဒိဋ္ဌိအားကြီး၍၊ ရဟန္တာမှာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပယ်ပြီး၍တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-551 <hr> တိုးအောင်းသတ္တဝါများ မြွေ မြွေပါဖွတ် စသည်နှင့် ရေနေ ငါး လိပ် ဟောနေ ဆင် မြင်း စိုင် သမင်စသည်တို့သည် “ယခုပင်လာဖမ်းတော့မည်”ထင်ပြီး လမ်းကြည့် ဝင်ကြသည်။</p> <p>တန်ခိုးကြီးခြင်းစသည် ကွန်မြူးရာ မြေ၌ တည်၍ ဝဲယာ စသည် တဥသဘ အဖြောင့် ဥသဘ ၂၀ စသည် ခုန်နိုင်၍ တန်ခိုးကြီးသားတို့၏ အကြီးအမှူးဖြစ်၍ အစိုးရ၊ ၃-ယူဇနာအတွင်း အသံကြားလျှင် ပြေးကြရ၍ အာနုဘော်ကြီးသည်။<br> ဘုရားရှင်အား နှိုင်းခိုင်းဖွယ်ရာ အချို့သုတ်၌ ခြင်္သေ့နှင့် တူ၊ အချို့၌ ဆေးသမားနှင့် တူ၊ အချို့၌ ဗြာဟ္မဏနှင့် တူ၊ အချို့၌ လမ်းညွှန်ယောက်ျားနှင့် တူ၊ အချို့သုတ်၌ မင်းနှင့် တူသည်၊ ဤသုတ်၌ကား ခြင်္သေ့နှင့် အတူ မိမိကိုယ်ကို ဟောသည်၊ ခြင်္သေ့နှင့် ဘုရားရှင် တူပုံများတွင်-</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း ရွှေဂူစသည်တို့၌ အောင်းချိန်ကဲ့သို့ ဘုရားရှင် ဒီပင်္ကရာ ဘုရားခြေတော်ရင်း ဗျာဒိတ်ခံပြီးချိန်မှ ကာလရှည်ကြာ ပါရမီဖြည့်၊ အဆုံးဘဝ ပဋိသန္ဓေယူ၊ ဖွားမြင်ခြင်းဖြင့် လောကဓာတ် တသောင်း တုန်လှုပ်၊ ကြီးပြင်းလာ၊ (စည်းစိမ်ခံစား ပြာသာဒ် ၃-ဆောင်၌ နေချိန်တည်း။)</p> <p>ရွှေဂူ စသည်မှ ထွက်ချိန်ကဲ့သို့ ဘုရားလောင်း ၂၉-နှစ်ရောက်၊ ဖွင့်ထားသော တံခါးဖြင့် ကဏ္ဍကမြင်းစီး၊ ဆန္ဒအမတ် အဖော်ခေါ်ထွက်၊ ၃-ပြည်ထောင် လွန်ပြီး အနော်မာမြစ်ကမ်း၌ ဗြဟ္မာလှူသော သင်္ကန်းဝတ်၊ ရဟန်းပြု၊ ၇-ရက်မြောက်၌ ရာဇဂြိုဟ်ကြွ ဆွမ်းခံ၊ ပဟောင်ဝှမ်း ဆွမ်းဘုဉ်းပေး၊ (ဘုရားဖြစ်ပြီးလျှင် ဦးစွာ တိုင်းကြွဖို့ ဗိမ္ဗိသာရမင်းအား ဝန်ခံချက် ပေးချိန်တည်း။)</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း ကွန်မြူးချိန်ကဲ့သို့ ဝန်ခံချက် ပေးပြီးသော ဘုရားလောင်း၏ အာဠာရကာလာမရသောကံ ချဉ်းကပ်မှုကို အစထား၍ သုဇာတာလှူ နို့ဆွမ်းကို (၄၉-လုတ်တို့ဖြင့် ဘုဉ်းပေးချိန်တည်း။)</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း ကိုယ်ကို [?] သကဲ့သို့ ညချမ်းအခါ သောတ္ထိယလုလင်လှူသော မြက် ၈-ဆုပ်ယူ၊ ကြာသောင်း နတ် ဗြဟ္မာများ ချီးမွမ်း၊ နံ့သာ စသည်တို့ဖြင့် ပူဇော်အပ်စဉ် ၃-ကြိမ် ဗောဓိပင်ကို လက်ယာရစ် လှည့်၊ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်တက်၍ ၁၄-တောင် မြင့်သော နေရာ၌ မြက်အခင်းခင်း၊ ဝီရိယအင်္ဂါ ၄-ပါး ဆောက်တည် ထိုင်နေစဉ် မာရ်စစ်သည်ကို နှိမ်နင်း၍ ၃-ယံတို့၌ ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါးကို သုတ်သင်ကာ အနုလုံ ပဋိလုံ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် သမုဒ္ဒရာကို ဉာဏ်အစုံဟူသော ကြောင်းယောက်မဖြင့် မွှေနှောက်၍ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိစဉ်၊ (ထိုဉာဏ်၏အာနုဘော်ကြောင့် လောကဓာတ် တသောင်း လှုပ်ချိန်တည်း။)<br> <br>စာမျက်နှာ-552 <hr> ခြင်္သေ့မင်း အရပ် ၄-မျက်နှာ ကြည့်သကဲ့သို့ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရပြီး ဘုရားရှင် ၇-သတ္တာဟ ဗောဓိမဏ္ဍိုင်၌စံ၊ ပျားမုန့်ဆုပ်ဘုဉ်းပေးပြီး ဆိတ်ကျောင်း ညောင်ပင်ရင်း၌ မဟာဗြဟ္မာတရားဟောရန် တောင်းပန်မှုကို ခံယူ၍နေစဉ် ၂၁-ရက်မြောက်၌ နက်ဖြန်ဝါဆိုလပြည့်ဟု နှလုံးသွင်းပြီး မိုးသောက်ထအခါ ရှေးဦးဆုံးတရားဟောရမည့်သူကို ကြည့်တော်မူစဉ် အာဠာရ ဥဒကတို့ ရသေ့ ၂-ဦး သေပြီးမှန်းသိ၍ (ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့အား တရားဟောဖို့ ကြည့်တော်မူခြင်းတည်း။)<br> အစာရှာ ၃-ယူဇနာသွားချိန်ကဲ့သို့ မိမိသပိတ်သင်္ကန်း ယူကာ ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့အား ဓမ္မစကြာဟောအံ့ဟု ဆွမ်းစားပြီး ဆိတ်ကျောင်း ညောင်ပင်ရင်းမှထကာ (၁၈-ယူဇနာ ခရီး ကြွတော်မူချိန်တည်း။)<br> ခြင်္သေ့ဟောက်ချိန်ကဲ့သို့ ဘုရားရှင် ၁၈-ယူဇနာခရီးကြွ၊ ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့ကို သိစေ၍ တည်ငြိမ်သောပလ္လင်၌ ထိုင်နေစဉ် လောကဓာတ်တသောင်းမှ ရောက်လာသော နတ်အပေါင်း ခြံရံလျက် (ဓမ္မစကြာတရား ဟောချိန်တည်း။) ဘုရား၏ တရားသံကား “အောက်အဝီစိ အထက်ဘဝဂ်တိုင်” လောကဓာတ်တသောင်း ဖုံးလွှမ်းသည်။</p> <p>ခြင်္သေ့သံဖြင့် သတ္တဝါငယ်များ ကြောက်ခြင်းသို့ ရောက်ချိန်ကဲ့သို့ လက္ခဏာ ၃-ပါးပြ သစ္စာ ၄-ပါးကို အခြင်းအရာ ၁၆-ပါး၊ နည်း ၆-သောင်းတို့ဖြင့် ဘုရားရှင် ဝေဖန်ဟောစဉ် အသက်ရှည်သောနတ်များ ဉာဏ်ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ ရောက်ချိန်တည်း။</p> <p>တနည်းကား-ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရသော ဘုရားရှင် နေရာရွှေဂူမှထွက်သကဲ့သို့ ဂန္ဓကုဋီတိုက်မှထွက်ချိန်၊ ကွန့်မြူးသကဲ့သို့ ဓမ္မသဘင်သို့ ချဉ်းကပ်ချိန်၊ အရပ်မျက်နှာကြည့်သကဲ့သို့ ပရိသတ်များအားကြည့်ခြင်း၊ ခြင်္သေ့ဟောက်သကဲ့သို့ တရားဟောချိန်၊ အစာရှာထွက်သကဲ့သို့ သူတပါးတို့အယူကို နှိမ်နှင်းဖို့ရာ ကြွသွားခြင်းတည်း။</p> <p>တနည်းကား-ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ ဘုရားရှင် ဟိမဝန္တာကိုမှီသော ရွှေဂူမှထွက်သကဲ့သို့ အာရုံနှင့်စပ်၍ နိဗ္ဗာန်ကိုမှီသော ဖလသမာပတ်မှထခြင်း၊ ကွန့်မြူးသကဲ့သို့ ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်၊ အရပ်မျက်နှာကြည့်သကဲ့သို့ ဝေနေယျသတ္တဝါကို ကြည့်ခြင်း၊ ဟောက်သကဲ့သို့ ရောက်လာသော ပရိသတ်အား တရားဟော၊ အစာရှာထွက်သကဲ့သို့ မရောက်လာသော ဝေနေယျသတ္တဝါတို့၏ အနီးသို့ ချဉ်းကပ်ခြင်းတည်း။</p> <p>လောက၌ ပွင့်တော်မူ၏ သတ္တလောကယူ ဆုတောင်းသည်မှ ဗောဓိပလ္လင်တိုင်အောင် အရဟတ္တမဂ်တိုင်အောင် ပွင့်ဆဲ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌ ပွင့်ပြီး။</p> <p>အများအားဖြင့် ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ကြ အရိယာနတ်များကား အာသဝကုန်ပြီး၍ စိတ်မလန့်၊ သံဝေဂရှိသူအား အကြောင်းသင့် အားထုတ်ခြင်းကြောင့် ရောက်သင့်</p> <p>စာမျက်နှာ-553 <hr> သောမဂ်ဖိုလ်သို့ ရောက်ရကား ဉာဏ်ထိတ်လန့်မှုလည်း မရှိ၊ အရိယာမဟုတ်သော နတ်များသာ မမြဲဟုနှလုံးသွင်းကြ၍ စိတ်လန့်ခြင်း၊ ဝိပဿနာ အားကြီးစဉ် ဉာဏ်လန့်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ဓမ္မစက်ဟူသည် ပဋိဝေဓ၊ ဒေသနာဟု ဉာဏ် ၂-မျိုးရှိရာ ဤ၌ ဒေသနာဉာဏ်ယူ၊ ဗြဟ္မာ ၁၈-ကုဋေနှင့်တကွ အရှင်ကောဏ္ဍည၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်မရခင် ဓမ္မစက်လည်ဆဲ၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်ရလျှင် လည်ပြီးဖြစ်သည်။</p> <p>ပဋိဝေဓဉာဏ်ဟူသည် ဗောဓိပလ္လင်၌ သစ္စာ ၄-ပါးကို အခြင်းအရာ ၁၆-ပါး၊ နည်း ၆-သောင်းတို့ဖြင့် ထိုးထွင်းသိသောဉာဏ်တည်း။ အပြန် ၃-ပါး၊ အခြင်းအရာ ၁၂-ပါးရှိသော ဓမ္မစက်ကို လည်စေသော ဉာဏ်ကား ဒေသနာဉာဏ်ဖြစ်သည်၊ ထိုဉာဏ် ၂-ပါးလုံးပင် ဘုရားရှင်၏ရင်တော်၌သာ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>၄-ပသာဒသုတ်</h3> <p>၁။ အမြတ်တို့၌ ကြည်ညိုခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ အခြေမရှိ၊ အခြေ ၂-ချောင်း၊ ၄-ချောင်း၊ အခြေများစွာရှိသတ္တဝါ၊ ရုပ်ရှိ ရုပ်မဲ့သတ္တဝါ၊ သညာရှိ သညာမဲ့သတ္တဝါ၊ ရုန့်ရင်းသော သညာကား မရှိ၊ သိမ်မွေ့သောသညာမရှိသည် မဟုတ်သော သတ္တဝါအားလုံးတို့ထက် ပူဇော်အထူးကိုခံတော်မူထိုက်သော ဘုရားရှင်ကိုအမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်၏၊ ဘုရားရှင်၌ ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>၂။ အပြုပြင်ခံ သင်္ခတတရားရှိသမျှတို့ထက် အင်္ဂါ ၇-ပါးရှိ အရိယမဂ်ကို အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်၏၊ အရိယမဂ်၌ ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>၃။ အပြုပြင်ခံသင်္ခတတရား၊ အပြုပြင်ကင်းသော အသင်္ခတတရား ရှိသမျှတို့ထက် ရာဂဟူသော ယစ်ခြင်းကင်းရာ မွတ်သိပ်ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ရာ အတွယ်အတာကို ပယ်ခွာရာ ဝဋ်မြစ်ပြတ်ရာ တဏှာကုန်ကင်းချုပ်ရာ ငြိမ်းအေးရာနိဗ္ဗာန်ကို အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်၏၊ နိဗ္ဗာန်၌ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>၄။ အပေါင်းသံဃာ ဂိုဏ်းဂဏရှိသမျှတို့ထက် အဝေးမှဆောင်လာ၍လည်း ပေးလှူထိုက်ကုန်သော ဧည့်သည်ဖို့ထားသောဝတ္ထုကို ပေးလှူထိုက်ကုန်သော တမလွန်ဖို့ရည်မြော်သောအလှူကို ခံထိုက်ကုန်သော သတ္တဝါများ၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်ကုန်သော အစုံအားဖြင့် ၄-စုံ၊ ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ၈-ပါး ဘုရားသားတော် သံဃာတော်ကို အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုထိုက်ပါ၏။ သံဃာတော်၌ ကြည်ညိုသူတို့သည်လည်းကောင်း အမြတ်၌ ကြည်ညိုသည် မည်ကုန်၏၊ အမြတ်၌ကြည်ညိုသူတို့အားမြတ်သောအကျိုးသည် ဖြစ်၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>စာမျက်နှာ-554 <hr> အမြတ်ဂုဏ်ကို သိကုန်၍ အမြတ်၌ ကြည်ညိုသူတို့အားလည်းကောင်း၊ ဘုရား တရား သံဃာ၌ ကြည်ညို ပေးလှူသူတို့အားလည်းကောင်း၊ မြတ်သောကောင်းမှုသည် တိုးပွား၏၊ မြတ်သော အသက်ရှည်ခြင်း၊ အဆင်းလှခြင်း၊ အခြံအရံများခြင်း၊ ကျော်စောခြင်း၊ ချမ်းသာခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ကိုယ်အား ဉာဏ်အားသည်လည်းကောင်း တိုးပွား၏၊ ရတနာသုံးပါးအား ပေးလှူတတ်သော ပညာရှိသော လူ နတ်သည် အမြတ်သို့ရောက်သည်ဖြစ်၍ မွေ့လျော်ရလေသတည်းဟု ဂါထာဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <h3>၅-ဝဿကာရသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ရှဉ့်နက်တို့ကို အစာကျွေးရာဖြစ်သော ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရောက်လာသော မဂဓတိုင်း၏အမတ်ကြီးဖြစ်သော ဝဿကာရပုဏ္ဏားက ဘုရားရှင်အား တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို မြတ်သော ပညာရှိ ယောက်ျားဟု ကျွန်ုပ်တို့ ပညတ်ကြပါ၏၊ တရား ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>ဤလောက၌ အကြင်သူသည် ထိုထို အကြားအမြင်ဖြင့် အကြားအမြင်များရှိ၏။ ဤသည်ကား ဤစကား၏ အနက်၊ ဤစကား၏ အဓိပ္ပာယ်တည်းဟု ထိုထို စကား၏ အနက်ကို သိ၏၊ သတိရှိ၏၊ ကြာမြင့်စွာက ပြုခဲ့သော အမှုစကားကို အောက်မေ့နိုင်၊ အပြန်ပြန်အောက်မေ့နိုင်၏။ လူမှုရေးရာတို့၌ ကျွမ်းကျင်၏၊ မပျင်းရိ၊ ပြုဖွယ်ကိစ္စတို့၌ သင့် မသင့်အကြောင်းကို ဆင်ခြင်နိုင်သော ဉာဏ်ရှိ၏။ ကိုယ်တိုင်ပြုစွမ်းနိုင်၏၊ သူတပါးကို စီမံစွမ်းနိုင်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့ပါတည်း။ အကျွန်ုပ်တို့၏ စကား ကောင်းချီးခေါ်သင့်လျှင် အရှင်ဂေါတမသည် ကောင်းချီး ခေါ်တော်မူပါ၊ တားမြစ်သင့်လျှင် တားမြစ်တော်မူပါဘုရားဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် သင့်စကားကို ကောင်းချီးလည်း မခေါ်၊ တားလည်း မတား၊ တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို မြတ်သော ပညာရှိယောက်ျားဟု ငါဘုရား ပညတ်၏၊ တရား ၄-မျိုးမှာ-ဤလောက၌ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် လူအများ စီးပွားရှိရန်၊ ချမ်းသာရန် ကျင့်၏။</p> <p>ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် လူများအပေါင်းကို ကောင်းသောသဘော အပြစ်မရှိသောသဘောဖြစ်သော အရိယမဂ်၌ တည်စေတတ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် လိုသောအကြံကို ကြံ၏။ မလိုသော အကြံကို မကြံ၊ လိုသောအတွေးကို တွေး၏၊ မလိုသော အတွေးကို မတွေး၊ ဤသို့ ကြံစည်ခြင်း၌ စိတ်၏လေ့လာခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>ဈာန် ၄-ပါးတို့ကို လိုတိုင်း မငြိုမငြင် မပင်မပန်း ရ၏၊ အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်လျက်နေ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>စာမျက်နှာ-555 <hr> အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ အရှင်သည် ဤစကားကို ကောင်းစွာ ဟောအပ်ပါပေ၏၊ အကျွန်ုပ်တို့သည် အရှင့်ကို ဤ ၄-မျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံ၏ဟု မှတ်ပါကုန်၏၊ အရှင်ဂေါတမသည် လူအများ စီးပွားရှိရန် ချမ်းသာရန် ကျင့်၏။(လ)ရောက်လျက်နေရပါ၏ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ သင်သည် စင်စစ် ငါ့ဂုဏ်ကို ထိပါးပုတ်ခတ်လျက် ဤစကားကို ဆိုဘိ၏၊ အမှန်အားဖြင့် ငါသည်သာ သင့်အား ပြောကြားအံ့၊ ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် လူများ စီးပွားရှိရန် ချမ်းသာရန် ကျင့်၏၊ (လ) ရောက်လျက်နေ၏ဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>အကြင်မြတ်စွာဘုရားသည် သတ္တဝါအားလုံး၏ သေမင်းကျော့ကွင်းမှ လွတ်ကြောင်း မဂ်တရားကို သိပြီး နတ်လူများ၏ စီးပွားဖြစ်သော အရိယာမဂ်တရားကို ထင်ရှားပြတော်မူ၏၊ ယင်းတရားကို စင်စစ် မြင်ရ ကြားရ၍ လူများ ကြည်ညိုကြ၏။<br> မဂ်ဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌ လိမ္မာသော မဂ်ကိစ္စ ပြုပြီးသော အာသဝေါ မရှိ၍ အဆုံးစွန်သောကိုယ်ကို ဆောင်သော ဘုရားရှင်ကို မြတ်သော ပညာရှိ ယောက်ျားဟု ဆိုအပ်၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။ (ပုဏ္ဏားစကားကို လောကီဖြစ်၍ ကောင်းချီး မခေါ်၊ လောကီကျိုးယူ၍ တည်သောကြောင့် တားလည်း မတားဟု ဋ္ဌ၌ ဖွင့်သည်။)</p> <h3>၆-ဒေါဏသုတ်</h3> <p>ဥက္ကဋ္ဌမြို့နှင့် သေတဗျမြို့အကြား ဘုရားရှင် ခရီးရှည် ကြွတော်မူစဉ် အလားတူ ခရီးရှည် သွားသော ဒေါဏပုဏ္ဏားသည် ဘုရား၏ ခြေရာတော်တို့၌ အကန့်တတောင်ရှိသော အကွပ်ပုံတောင်းနှင့်တကွ ဖြစ်ကုန်သော အခြင်းအရာ အားလုံးစုံသော စက်လက္ခဏာများကို မြင်လေသော် “အချင်းတို့၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ ဤခြေရာတို့သည် စစ်စစ် လူခြေရာတို့ မဖြစ်နိုင်ကုန်”ဟု အကြံဖြစ်၏။</p> <p>ဘုရားရှင်လည်း လမ်းမှဖဲ၍ သစ်ပင်တပင်ရင်း တင်ပျဉ်ခွေထိုင် သီတင်းသုံးစဉ် ဒေါဏပုဏ္ဏားသည် ခြေရာတော် အစဉ်လိုက်လာရာ သစ်ပင်ရင်း၌ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော ကြည်ညိုစိတ်ကို ဖြစ်စေနိုင်သော ငြိမ်သက်သော ဣန္ဒြေစိတ်ရှိသော မြတ်သော အရဟတ္တဖိုလ် ယင်းနှင့်ယှဉ်သော သမာဓိသို့ ရောက်လျက် ယဉ်ကျေးစောင့်စည်း ထိန်းသိမ်းပြီးသော ဣန္ဒြေရှိသော ဆင်ပြောင်ကြီးအလား ထိုင်နေသော ဘုရားကိုမြင်၍ ချဉ်းကပ်ပြီး အရှင်သည် နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်လောဟု လျှောက်ရာ ငါသည် နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု မိန့်လိုက်သည်။</p> <p>အရှင်သည် ဂန္ဓဗ္ဗနတ် ဘီလူး လူ ဖြစ်လိမ့်မည်လောဟု နောက်ထပ် ၃-ကြိမ် လျှောက်ပြန်ရာ ငါသည် လူဖြစ်လိမ့်မည် မဟုတ်ဟု ၃-ကြိမ်လုံး ပယ်၍ မိန့်တော်မူ<br> <br>စာမျက်နှာ-556 <hr> လိုက်သည်။ အရှင်သည် နတ်စသည် ဖြစ်လိမ့်မည်လောဟု မေးလတ်သော် ငါသည် နတ်စသည် ဖြစ်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု ၃-ကြိမ်လုံးပယ်၍ မိန့်တော်မူ၏။ သို့ဖြစ်လျှင် အရှင်သည် ဘယ်သို့သောပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်ပါလိမ့်မည်နည်းဟု လျှောက်ပြန်သည်။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ ငါသည် နတ်စသည်ဖြစ်ရာသော အာသဝေါတရားတို့ကို ပယ်နုတ်ပြီးပြီ နောင်တဖန် မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိပြီ၊ ရေ၌ပေါက်၍ ရေ၌ကြီးသော ဥပ္ပလကြာ၊ ပဒုမ္မာကြာ၊ ပုဏ္ဍရိက်ကြာသည် ရေမှအထက်သို့တက်၍ ရေမလိမ်းကျံဘဲ တည်သကဲ့သို့ လောက၌ဖြစ်၍ လောက၌ ကြီးပွားသော ငါသည် လောကကို လွှမ်းမိုး၍ သင်္ခါရလောကနှင့် လိမ်းကျံ ကပ်ငြိခြင်းမရှိဘဲ နေ၏၊ ထို့ကြောင့် ငါ့ကို ဗုဒ္ဓဟု သိမှတ်လေဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း အလားတူ မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>မြို့ ၂-မြို့အမည် မီးရှူးတိုင်များ ထွန်းညှိ၍ မြို့တည်သောကြောင့် ဥက္ကဋ္ဌမြို့၊ လွန်ပြီးသော ကဿပဘုရား ဖွားမြင်သော မြို့ဖြစ်၍ သေတဗျမြို့မည်သည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ခရီးရှည်သွား ငါဘုရား ထိုလမ်းကို ခြေတော်ရာချသွားလျှင် ဒေါဏပုဏ္ဏားမြင်ပြီး ငါထိုင်ရာအထိလာ ပုစ္ဆာမေးလိမ့်မည်၊ ငါဘုရား တရားဟောသဖြင့် အနာဂါမ်ဖြစ်ကာ ပုဒ်တသောင်းနှစ်ထောင်ရှိ ဒေါဏပုဏ္ဏား ကြုံးဝါးချက် ဂုဏ်ကျေးဇူးကိုဆို၍ ငါဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံလျှင် ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံး၌ ဖြစ်သော ငြင်းခုံပွဲကြီးကို ငြိမ်းစေပြီး ဓာတ်တော်များကို ဝေဖန်လိမ့်မည်ဟု မြင်၍ ကြွသည်။</p> <p>ဒေါဏပုဏ္ဏား ခရီးသွား ဗေဒင် ၃-ပုံ လေ့လာပြီး တပည့် ၅၀၀-ကို ပို့ချပြီး နံနက်စောစောထ ကိုယ်လက်သုတ်သင်ကာ တသိန်းတန် ပုဆိုးဝတ်၊ ငါးရာတန် ကိုယ်ဝတ်ကိုရုံ၊ သဲကြိုးနီဖိနပ်ကိုစီး၍ တပည့် ၅၀၀-ခြံရံပြီး ထိုလမ်းကြွသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်နင်းတိုင်း ခြေတော်ရာမထင် သိမ်မွေ့အားကြီး လူများ သနားသောကြောင့်တည်း၊ ဋ္ဌ-ဘုရားရှင်တို့၏ အရေတော် သိမ်မွေ့ရကား နင်းရာအရပ်သည် လဲ ဝါဂွမ်း ထိရာအရပ်လိုဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မထင်၊ အားကြီးသောလေကဲ့သို့ လျင်မြန်သော သိန္ဓောမြင်း၏ ပဒုမ္မာကြာပေါ်၌ နင်းသွားသလို အားကြီးသောကြောင့် ဘုရားရှင် နင်းရာသည် နင်းသာဖြစ်၍မထင်၊ ဘုရားရှင်တို့၏ ခြေရာတော်ကို လူများနင်းဝံ့၊ ခရီးသွားပျက်မည်၊ ခြေရာထင်သော်မှ ကွယ်ပျောက်ရသည်၊ ထို့ကြောင့်တည်း။</p> <p>ဘုရားအဓိဋ္ဌာန်ကြောင့် မည်သူမြင်စေဟု အဓိဋ္ဌာန်၍သာ မာဂဏ္ဍိယပုဏ္ဏားလို ဤဒေါဏပုဏ္ဏားလည်း မြင်ရသည်။<br> ဆင်ပြောင်အလား ဘုရားရှင် ဆန္ဒာဂတိ စသည်တို့သို့ မလိုက်၊ ပယ်ပြီး ကိလေသာ တဖန်ပြန်မလာ၊ အပြစ်ကိုမပြုတတ်၊ အားကြီးသောအနက်၊ ဤ ၄-ပါးတို့ကြောင့် နာဂသဒ္ဒါကို ဤသို့ ပြန်ဆိုပြန်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-557 <hr> အနာဂတ်ကိုမေးသောကြောင့် အရှင်ဘုရားသည် နတ်လောဟု မေးလျှင် ပြီးပါလျက် အနာဂတ်ပါဝင်ပြီး “နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်လော” ဟု မေးခြင်းကြောင့် အမေးအားလျော်စွာ နတ်ဖြစ်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု ဖြေတော်မူသည်။</p> <p>ဤသုတ်အဆုံးဝယ် ဘုရားရှင် ကြိုတင် မြင်တော်မူသည့်အတိုင်း ဒေါဏပုဏ္ဏား အနာဂါမ်ဖြစ်၊ ပုဒ်တသောင်း နှစ်ထောင်တို့ဖြင့် ဒေါဏပုဏ္ဏား ကြုံးဝါးချက်ဟူသော ဂုဏ်ချီးကျူးမှုများ ပြုလုပ်သည်၊ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူလတ်သော် ဇမ္ဗူဒိပ်တကျွန်းလုံးဖြစ်သော ငြင်းခုံပွဲကြီးကို ငြိမ်းစေပြီး ဓာတ်တော်များကို ဝေဖန်ပေးသည်။</p> <h3>၇-အပရိဟာနိယသုတ်</h3> <p>ဤသာသနာတော်၌ သီလနှင့်ပြည့်စုံခြင်း၊ ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားအပ်သော တံခါးရှိခြင်း၊ အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကိုသိခြင်း၊ နိုးကြားမှု၌ ယှဉ်ခြင်းဟူသော တရား ၄-မျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မဆုတ်ယုတ်ထိုက်၊ နိဗ္ဗာန်၏ အနီး၌သာ ဖြစ်၏၊ အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် သီလနှင့် ပြည့်စုံသနည်း၊ သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို စောင့်စည်းနေ၏၊ အကျင့်ကျက်စားရာနှင့် ပြည့်စုံ၏။ အပြစ်အနည်းငယ်တို့သော်လည်း ဘေး၌ရှုကာ သိက္ခာပုဒ်တို့ကို ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ကျင့်၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံသတည်း။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် ဣန္ဒြေတို့၌ ပိတ်ထားသော တံခါးရှိသနည်း၊ မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကိုမြင်သော် ယောက်ျား မိန်းမဟူသော အမှတ်နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ လက် ခြေ စသော အမှတ်လက္ခဏာငယ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ အကြင်အကြောင်းကြောင့် စက္ခုန္ဒြေကိုမစောင့်စည်းဘဲနေသော ထိုရဟန်းကို အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿဟု ဆိုအပ်ကုန်သော အကုသိုလ် တရားယုတ်တို့သည် အစဉ်လိုက်ကုန်ရာ၏၊ စက္ခုန္ဒြေကို စောင့်စည်းခြင်းငှာ ကျင့်၏။ စောင့်ရှောက်၏၊ စက္ခုန္ဒြေ၌ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။(ကြွင်းဒွါရအာရုံနည်းတူပင်။)ဤသို့ရှုသတည်း။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် အစားအစာ၌ အတိုင်းအရှည်ကို သိသနည်း၊ ရဟန်းသည် သင့်သောအကြောင်းအားဖြင့် ဆင်ခြင်၍ အစာစား၏။ မြူးထူး မာန်ယစ်ရန် တန်ဆာဆင်ရန်မစား၊ အရေအဆင်းဖွံ့ဖြိုးတိုးပွားရန် မစား၊ ဤခန္ဓာရှည်ကြာတည်တံ့ရန် မျှတရန်သာ၊ ဆာလောင်၍ ပင်ပန်းခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ရန်သာ၊ အကျင့်မြတ်ကို ချီးမြှောက်ရန်သာ အစာစား၏၊ ဤသို့စားခြင်းဖြင့် ဝေဒနာဟောင်းကိုလည်း ပယ်ဖျောက်အံ့ ဝေဒနာသစ်ကိုလည်း မဖြစ်စေအံ့၊ ငါ့အား မျှတခြင်း၊ အပြစ်ကင်းခြင်း၊ ချမ်းသာစွာနေရခြင်း ဖြစ်ပေလိမ့်မည်ဟု အစာစား၏၊ ဤသို့ သိသတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-558 <hr> အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် နိုးကြားမှု၌ယှဉ်သနည်း၊ နေ့အခါ စင်္ကြံသွားခြင်း၊ ထိုင်ခြင်း၊ ကုသိုလ်တရားတို့ကို ပိတ်ပင်တတ်သော နီဝရဏတရားတို့မှ စိတ်ကိုသုတ်သင်၏၊ ညဉ့်ဦးယံ၌ စင်္ကြံသွားခြင်း၊ ထိုင်ခြင်းဖြင့် အလားတူသုတ်သင်၏၊ သန်းခေါင်ယံ၌ ခြေတဘက်၌ ခြေတဘက်ကို စဉ်းငယ်လွန်ကာတင်ထား၍ သတိပညာရှိကာ ထအံ့ဟူသောအမှတ်ကို နှလုံးသွင်းလျက် လက်ယာနံတောင်းဖြင့် မြတ်သော အိပ်ခြင်းကိုပြု၏၊ မိုးသောက်ယံ၌ စောစောထ၍ စင်္ကြံသွားခြင်း၊ ထိုင်ခြင်းဖြင့် အလားတူ သုတ်သင်၏။ ဤသို့ယှဉ်သတည်းဟု မိန့်ပြီး ဂါထာဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူ မိန့်။</p> <h3>၈-ပတိလီနသုတ်</h3> <p>သီးခြားဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိသစ္စာတို့ကို နုတ်ပယ်ပြီးဖြစ်သော ရှာမှီးခြင်းကို လုံးဝစွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်သော ကာယသင်္ခါရ ငြိမ်းပြီးဖြစ်သော ရဟန်းကို တယောက်တည်း ကိန်းအောင်းသူဟု ဆိုအပ်၏။ အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် သီးခြားဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိသစ္စာတို့ကို နုတ်ပယ်ပြီးဖြစ်သနည်း၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏ များစွာတို့၏ သီးခြားဖြစ်သော သစ္စာများစွာတို့သည် ရှိကုန်၏၊ အဘယ်တို့နည်းဟူမူ-လောကသည်မြဲ၏။ မမြဲ၊ အဆုံးရှိ၏၊ မရှိ၊ ထိုအသက်သည်ပင် ထိုကိုယ်၊ အသက်တခြား ကိုယ်တခြား၊ သတ္တဝါသည် သေပြီးနောက်ဖြစ်၏၊ မဖြစ်၊ ဖြစ်လည်းဖြစ်၊ မဖြစ်လည်း မဖြစ်၊ ဖြစ်သည်လည်းမဟုတ်၊ မဖြစ်သည်လည်းမဟုတ် ဟူသည်တို့တည်း။ ထိုဒိဋ္ဌိသစ္စာအားလုံးတို့ကို ရဟန်းသည် နုတ်ပယ်ပြီး စွန့်ပြီးဖြစ်၏၊ ဤသို့ နုတ်ပယ်ပြီးဖြစ်၏။<br> အဘယ်သို့လျှင် ရှာမှီးခြင်းကို လုံးဝစွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်သနည်း၊ ရဟန်းသည် ကာမဂုဏ်ကိုရှာမှီးခြင်းကို ဘဝကိုရှာမှီးခြင်းကို စွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်၏၊ အကျင့်မြတ်ကို ရှာမှီးခြင်းသည် ငြိမ်း၏၊ ဤသို့ စွန့်ပယ်ပြီးဖြစ်၏။<br> အဘယ်သို့လျှင် ကာယသင်္ခါရငြိမ်းပြီး ဖြစ်သနည်း၊ ရဟန်းသည် စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍နေ၏၊ ဤသို့ ငြိမ်းပြီးဖြစ်၏။</p> <p>အဘယ်သို့လျှင် တယောက်တည်း ကိန်းအောင်းသနည်း၊ ရဟန်းသည် ငါဟူသော မာန်ကိုပယ်၏၊ နောင်တဖန် မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိ၏၊ ဤသို့ ကိန်းအောင်းသည် မည်၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူမိန့်။</p> <p>အသီးသီးပယ်သော မဂ်များ ကာမဂုဏ် ရှာမှီးခြင်းကို အနာဂါမိမဂ်ဖြင့်၊ ဘဝရှာမှီးခြင်းကို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် ပယ်တတ်သည်။ အကျင့်မြတ်မှာ လောကီကို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့်ငြိမ်းသည်၊ ဒိဋ္ဌိဆိုင်ရာအကျင့်မြတ်ရှာမှီးမှုကို သောတာပတ္တိမဂ်ဖြင့် ငြိမ်းသည်၊ စတုတ္ထဈာန်ဖြင့် ကာယသင်္ခါရငြိမ်းပြီးသော ရဟန်းသည် ထွက်သက် ဝင်သက် ငြိမ်းပြီးသည်သာတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-559 </p><hr> <h3>၉-ဥဇ္ဇယသုတ်</h3> <p>ဥဇ္ဇယပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ်၊ ဝမ်းမြောက်ဖွယ်ပြောကြားပြီး သင့်ရာမှာ ထိုင်ကာဘုရားရှင်အား “အရှင်ဂေါတမသည်လည်း ယဇ်ပူဇော်ခြင်းကို ချီးမွမ်းသည် မဟုတ်ပါလော”ဟု လျှောက်ရာ ငါဘုရားသည် ယဇ်အားလုံးကို မချီးမွမ်း၊ သို့သော်လည်း ယဇ်အားလုံးကို မကဲ့ရဲ့၊ နွား၊ ဆိတ်၊ သိုး၊ ကြက်၊ ဝက် များကို သတ်ရ၊ သတ္တဝါ အထူးထူး အပြားပြား သေကျေပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်ကြရသော ယဇ်ကို မချီးမွမ်း၊ အကြောင်းမှာ ဤသဘောရှိသောယဇ်ကို ရဟန္တာများ၊ ရဟန္တာဖြစ်ရန် ကျင့်သူများ မချဉ်းကပ်ကုန်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>နွား၊ ဆိတ် စသည်မသတ်ရ၊ သတ္တဝါများစွာ မသေကျေ မပျက်စီးရသော အမြဲလှူနေကျ ဒါနနှင့် မျိုးရိုးစဉ်ဆက် အလှူ ယဇ်ကို ငါချီးမွမ်း၏၊ အကြောင်းမှာ ဤယဇ်သို့ ရဟန္တာများ ရဟန္တာဖြစ်ရန်၊ ကျင့်သူများ ချဉ်းကပ်ကြသောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး အဿမေဓ၊ ပုရိသမေဓ၊ သမ္မာပါသ၊ ဝါဇပေယျ၊ နိရဂ္ဂဠယဇ်ဟူသော ပြုဖွယ်များစွာရှိကြသော ထိုယဇ်ကြီးများ အကျိုးမရှိကုန်၊ ယင်းယဇ်ကြီးများ၌ ဆိတ်၊ သိုး နွား များစွာသတ်ရသဖြင့် ရဟန္တာများ မချဉ်းကပ်ကြ။</p> <p>သတ်ဖြတ်ညှဉ်းဆဲမှု မရှိ၊ အခါခပ်သိမ်း မျိုးရိုးစဉ်ဆက်လှူသော ရဟန္တာများလည်း ချဉ်းကပ်သော ယဇ်သည်သာ အကျိုးကြီးမြတ်၏၊ ပူဇော်သူအား မြင့်မြတ်သည်သာ ဖြစ်၍ ယုတ်ညံ့မှု မဖြစ်၊ ယဇ်သည်လည်း ပြန့်ပြော၍ နတ်များလည်း ကြည်ညိုကြ၏ဟု ဂါထာအားဖြင့်လည်း မိန့်။</p> <p>အဿမေဓယဇ် မြင်းကိုသတ် ညှဉ်းဆဲရာ ယဇ်တည်း၊ ယဇ်တိုင် ၂၁-လုံးရှိ၏။ ယဇ်ပူဇော်ရာ မြေနှင့် ယောက်ျားကို ချန်၊ ကြွင်းစည်းစိမ်များ ပေးလှူသည်။</p> <p>ပုရိသမေဓယဇ် ယောက်ျားကိုသတ် ညှဉ်းဆဲရာ ယဇ်တည်း၊ မြေနှင့်တကူ စည်းစိမ်အားလုံး ပေးလှူသည်။</p> <p>သမ္မာပါသယဇ် ထမ်းပိုးပေါက်၌ ထမ်းပိုးကျည်း လှံတန်ကို ပစ်ချရာ ဖြစ်သော ယဇ်တည်း၊ နေ့စဉ် ထမ်းပိုးကျည်း လှံတန်ကို ပစ်ချ၊ ကျရာအရပ်၌ အရံအတား ပွတ်တိုင်ပြုကာ ရွှေ့ရသော ယဇ်တိုင်စသည်တို့ဖြင့် သရဿတီမြစ်၌ ငုပ်၊ ငုပ်ရာအရပ်မှ နောက်ဆုတ်သွားကာ ပူဇော်အပ်သော ယဇ်အားလုံး၏ အမည်ဖြစ်သည်။</p> <p>ဝါဇပေယျယဇ် ဂါထာမန္တာန်စသည်ဖြင့် စီရင်အပ်သော ထောပတ်၊ ပျားရည် စသော အသောက် သောက်ရာဖြစ်သော ယဇ်တည်း၊ ဆိတ်၊ သိုးစသည် သားကောင် ၁၇-မျိုးဖြင့် ပူဇော်ရ၍ ယဇ်တိုင်မှာ ဥသျှစ်နှစ်တိုင် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-560 <hr> နိရဂ္ဂဠယဇ် ဘဏ္ဍာတိုက် ကျီကြတို့၌ ပိတ်ထားသော တံခါးရွက် မရှိရသော ယဇ်တည်း၊ မြေနှင့် ယောက်ျားပါ စည်းစိမ်အားလုံးကို လှူသည်။ (သိမှတ်ဖွယ်အကျိုး ဘာမျှမရှိ၊ ရှုပ်ရုံသာဖြစ်၍ သင့်ရုံသာ ရေးသည်။)</p> <h3>၁၀-ဥဒါယီသုတ်</h3> <p>ဥဒါယီပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ပြီး သင့်ရာထိုင်နေကာ ဘုရားရှင်အား “အရှင် ဂေါတမသည်လည်း ယဇ်ပူဇော်ခြင်းကို ချီးမွမ်းသည် မဟုတ်ပါလော”ဟု လျှောက်ရာ “ငါသည် အလုံးစုံသောယဇ်ကိုချီးမွမ်းသည်မဟုတ်၊ သို့သော်လည်း မချီးမွမ်းသည်ကား မဟုတ် (ကဲ့ရဲ့သည်ကား မဟုတ်) သေးပေ၊ နွား၊ ဆိတ်စသည်ကို သတ်ရ၊ သတ္တဝါများစွာ သေကြေပျက်စီးရသော ယဇ်ကို မချီးမွမ်း၊ အကြောင်းမှာ ဤယဇ်သို့ ရဟန္တာ၊ ရဟန္တာဖြစ်အောင် ကျင့်သူများ မချဉ်းကပ်ကြသောကြောင့်တည်း။<br> နွား ဆိတ်စသည်ကို မသတ်ရ၊ သတ္တဝါများစွာ မသေကြေ မပျက်စီးရ၊ အမြဲလှူနေကျဒါနနှင့် မျိုးရိုးစဉ်ဆက် အလှူယဇ်ကို ငါချီးမွမ်း၏၊ အကြောင်းကား ဤယဇ်သို့ ရဟန္တာ၊ ရဟန္တာဖြစ်အောင် ကျင့်သူများ ချဉ်းကပ်ကြသောကြောင့်တည်းဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>ယဇ်၌လည်းကောင်း၊ ထိုမှတပါး ကုတ္တမင်း(သေသူအတွက်လှူ)၌လည်းကောင်း လှူဖွယ်ဝတ္ထုကို လျော်စွာပြု၍ အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်ကုန်သော လယ်မြေကောင်းသဖွယ် အလှူခံတို့၌ ကြည်ညိုစိတ် ရှိသည်ဖြစ်၍ ပူဇော်၏၊ အလှူခံမြတ်တို့၌ ပူဇော်အပ်သော ယဇ်သည် ကောင်းစွာ ပေးလှူ ပူဇော်အပ်၊ ကောင်းစွာ ရောက်သည် မည်၏၊ ပြန့်ပြော၍ နတ်များလည်း ကြည်ညိုကြ၏။ သဒ္ဓါရှင် ပညာရှင်သည် လွှတ်လွှတ် စွန့်ကြဲသောစိတ်ဖြင့် ထိုယဇ်ကို ပူဇော်၍၊ ဆင်းရဲကင်း၍ ချမ်းသာရှိရာ ဘုံသို့ ကပ်ရောက်ရလေသတည်း။</p> <h3>၅-ရောဟိတဿဝဂ်၊ ၁-သမာဓိဘာဝနာသုတ်</h3> <p>သမာဓိပွားများမှု ၄-မျိုးတို့မှာ-ပွားများ လေ့လာအပ်သော် မျက်မှောက်ဘဝ၌ ချမ်းသာစွာ နေရန်ဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှု၊ ဒိဗ္ဗစက္ခု ဉာဏ်အမြင်ကို ရရန်ဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှု၊ သတိသမ္ပဇဉ်အငှာဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှု၊ အာသဝေါတရား ကုန်ရန်ဖြစ်သော သမာဓိ ပွားများမှုတို့တည်း။</p> <p>မျက်မှောက် ချမ်းသာစွာနေရန် ပွားများမှုဟူသည် စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်နေခြင်းတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-561 <hr> ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်အမြင်ရရန် ပွားများမှု ဟူသည်...အရောင် အလင်းဟူသော အမှတ် သညာကို နှလုံးသွင်း၏။ နေ့ဟူသော အမှတ်သညာကို ဆောက်တည်၏၊ နေ့အခါ၌ ကဲ့သို့၊ ထို့အတူ ညဉ့်အခါ၌ ညဉ့်အခါ၌ကဲ့သို့၊ ထို့အတူ နေ့အခါ၌ အရောင်အလင်း ဟူသော အမှတ်သညာကို နှလုံးသွင်း၏၊ ဤသို့ ဟင်းလင်းဖြစ်သော မမြှေးမယှက်အပ်သော စိတ်ဖြင့် ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ် အရောင်အလင်းနှင့် တကွသော စိတ်ကို ပွားများ၏၊ ဤသို့ ပွားများမှုတည်း။</p> <p>သတိသမ္ပဇဉ်အလို့ငှာ ပွားများမှုဟူသည်-ရဟန်းအား ဝေဒနာတို့သည် ထင်ထင်ရှားရှားဖြစ်၊ ဉာဏ်အားထင် ချုပ်ကုန်၏၊ သညာဝိတက်တို့သည် ထင်ထင်ရှားရှား ဖြစ်၊ ဉာဏ်အားထင် ချုပ်ကုန်၏၊ ဤသို့ ပွားများမှုတည်း။</p> <p>အာသဝေါတရားများ ကုန်ရန် ပွားများမှုဟူသည်-ရဟန်းသည် ဥပါဒါန်၏ အာရုံဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၌ ရုပ်သည် ဤမျှရှိ၏၊ ရုပ်ဖြစ်ခြင်းသည် ဤသို့ သဘောရှိ၏၊ ရုပ်ချုပ်ခြင်းသည် ဤသို့သဘောရှိ၏ စသည်ဖြင့် ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၏ အဖြစ်အပျက်ကို အဖန်ဖန် ရှုပွားခြင်းတည်း၊ ဤ ၄-ပါးတို့တည်း။ ဤပွားများမှုကို ရည်၍ ပါရာယနဝဂ်၊ ပုဏ္ဏကပြဿနာ၌-</p> <p>အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်အား “လောက၌ အယုတ်အမြတ်တို့ကို ဆင်ခြင်၍ တစုံတခုသော လောက၌ တုန်လှုပ်ခြင်းသည် မရှိ၊ ကိလေသာငြိမ်းပြီးသော အမျက်ထွက်မှု အခိုးမရှိသော ဆင်းရဲကြောင်း ကိလေသာမရှိသော မတပ်မက်သော ထိုရဟန်းသည် ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုခြင်းကို လွန်မြောက်ပြီဟု ငါဆို၏”ဟု ဖြေသည်။</p> <h3>၂-ပဉ္စဗျာကရဏသုတ်</h3> <p>ပြဿနာ ဖြေဆိုခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ ဧကန်ဖြေဆိုရမည့် ဧကံသဗျာကရဏီယပြဿနာ၊ ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ ဖြေဆိုရမည့် ဝိဘဇ္ဈဗျာကရဏီယပြဿနာ၊ ပြန်မေး၍ ဖြေဆိုရမည့် ပဋိပုစ္ဆာဗျာကရဏီယပြဿနာ၊ မဖြေဘဲ ထားရမည့် ဌပနီယဗျာကရဏီယပြဿနာတို့တည်းဟု မိန့်ပြီး—</p> <p>ထိုထိုအရာ၌ ပြဿနာအားလျော်သော အဖြေကို သိသော ရဟန်းကို အမေး ၄-ပါး၌ လိမ္မာသောရဟန်းဟု ဆိုကြကုန်၏၊ သူတပါး မလွှမ်းမိုးနိုင်သော နက်နဲသော ပညာရှိသည် အကျိုးစီးပွားရှိရာ မရှိရာ ၂-ပါးစုံ၌ လိမ္မာသူ ဖြစ်၏၊ ပညာရှိသည် အကျိုးစီးပွားမဟုတ်သည်ကို ရှောင်ကြဉ်၏၊ အကျိုးစီးပွားကို ယူ၏၊ အကျိုး ၂-ပါးကို သိခြင်းကြောင့် ပညာရှိကို “ပဏ္ဍိတ”ဟု ဆိုအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-562 </p><hr> <h3>၃-ပဌမကောဓဂရုသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်းကို အလေးပြု၍... လာဘ်ရခြင်းကို အလေးပြု၍....အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-သူတော်ကောင်း တရားကို အလေးပြု၍ အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ...၍ သူ့ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်း၌ အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်....၍ လာဘ်ရခြင်းကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ...၍ အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>အမျက်ထွက်ခြင်း စသည်ကို အလေးပြုသူ ရဟန်းများသည် ဘုရား၏ တရားတော်၌ မကြီးပွားကုန်၊ အကြင်ရဟန်းတို့သည်ကား သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြုနေခဲ့ကြကုန်ပြီ၊ နေကြကုန်ဆဲ၊ ထိုရဟန်းများသာ ကြီးပွားကြ၏။</p> <h3>၄-ဒုတိယကောဓဂရုသုတ်</h3> <p>သူယုတ်တို့၏ တရား ၄-မျိုးမှာ-အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုခြင်း၊ သူ့ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်းကို...လာဘ်ရခြင်းကို...အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတရား ၄-မျိုးမှာ-သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြု၍ အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးမပြုခြင်း၊ သူတော်ကောင်း... သူ့ကျေးဇူး ချေဖျက်ခြင်းကို..ခြင်း၊ သူတော်ကောင်း... လာဘ်ရခြင်းကို..ခြင်း၊ သူတော်ကောင်း... အရိုအသေပြုမှု သက္ကာရကို အလေးမပြုခြင်းတို့တည်း။</p> <p>အမျက်ထွက်ခြင်း စသည်ကို အလေးပြုသူ ရဟန်းများသည် လယ်ကောင်း၌ ပုပ်သော မျိုးစေ့ မကြီးပွားသကဲ့သို့ သူတော်ကောင်းတရား၌ မကြီးပွားကုန်၊ အကြင်ရဟန်းတို့သည်ကား သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြုနေခဲ့ကြကုန်ပြီ၊ နေကြကုန်ဆဲ၊ ထိုရဟန်းများသာ အမေးသို့ အစဉ်လိုက်သော ဆေးပင်ကြီးပွားသကဲ့သို့ တရားတော်၌ ကြီးပွားကုန်သတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-563 <hr> ၅-ရောဟိတဿသုတ်</p> <p>မြတ်စွာဘုရား သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရောဟိတဿနတ်သားသည် ညဉ့်ဦးယံအလွန် သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် အဆင်းရှိကာ တကျောင်းလုံး ကိုယ်အရောင်အဝါဖြင့် လင်းစေလျက် ဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး တနေရာရပ်လျက် “အရှင်ဘုရား၊ ပဋိသန္ဓေမနေရာ၊ မအို မသေရာ၊ မရွေ့လျောရာ၊ တဖန် မဖြစ်ရာသော လောက၏ အဆုံးကို ခြေဖြင့် သွားခြင်းဖြင့် သိမြင်ရန် ရောက်ရန် တတ်ကောင်းပါသလော”ဟု လျှောက်ရာ“သိအပ် မြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟုငါမဆို”ဟု ဘုရားရှင်က မိန့်လိုက်၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ ပဋိသန္ဓေမနေရာ စသည် သဘောရှိသော ယင်းလောက၏ အဆုံးကို ခြေဖြင့် သွားခြင်းဖြင့် သိအပ် မြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟု ငါမဆိုဟူသော ဤစကားကို အရှင်ဘုရားသည် အလွန်လျှင် ကောင်းစွာ ဟောအပ်ပါ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ ရှေး၌ ဖြစ်ဖူးသည်ကား တပည့်တော်သည် တန်ခိုးရှိ၍ ကောင်းကင်သွားနိုင်သော မုဆိုး၏သား ရောဟိတဿမည်သော ရသေ့ဖြစ်ခဲ့ပါသည်၊ တပည့်တော် လျင်မြန်ပုံမှာ လေးအတတ် သင်ကြားပြီး၍ လက်ကျင့်ရပြီးသော မင်းပွဲ၌ လေးပညာပြပြီးသော မြဲခိုင်သောလေးရှိသော လေးဆရာသည် မခဲယဉ်းသော မြားပေါ့ဖြင့် ထန်းပင်ရိပ်ကို ဖီလာလွန်စေသည့် ကာလနှင့်အမျှ စကြဝဠာတခုကို လွန်စေနိုင်သော လျင်မြန်ခြင်း ရှိခဲ့ပါသည်။</p> <p>ခြေလှမ်းဖြစ်ပုံမှာ-အရှေ့သမုဒ္ဒရာမှ အနောက်သမုဒ္ဒရာကို လွန်စေနိုင်သော ဝေးက္ခာသောခြေလှမ်း ရှိခဲ့ဖူးပါသည်၊ ဤသို့သော လျင်မြန်ခြင်း ခြေလှမ်းနှင့် ပြည့်စုံသော တပည့်တော်အား“ငါသည် ခြေဖြင့်သွားခြင်းဖြင့် လောက၏အဆုံးသို့ ရောက်ရမည်”ဟု ဤသို့သောစိတ်အလို ဖြစ်ခဲ့ပါ၏။ အသက်တရာ အသက်ကြွင်းရှိသေးသော ထိုတပည့်တော်သည် အနှစ်တရာ အသက်ရှင်လျက် စားသောက်ချိန် ခဲလျက်ချိန်မှတပါး ကျင်ကြီးကျင်ငယ်စွန့်မှု၊ အိပ်စက်ပန်းဖြေ နားနေမှုမှတပါး အနှစ်တရာပတ်လုံးသွားခဲ့ရာ လောကအဆုံး မရောက်ဘဲ စကြဝဠာအကြား၌သာ သေရပါသည်။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ “ပဋိသန္ဓေမနေရာ စသည်သဘောရှိသော ယင်းလောက၏ အဆုံးကို သွားခြင်းဖြင့် သိမြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟု ငါမဆို”ဟူသောဤစကားကို အရှင်ဘုရားသည် အလွန်လျှင် ကောင်းစွာ ဟောတော်မူအပ်ပါပေ၏”ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဒါယကာနတ်သား၊ ပဋိသန္ဓေမနေရာ (လ)လောက၏အဆုံးကို ခြေဖြင့်သွားခြင်းဖြင့် သိမြင်အပ် ရောက်အပ်၏ဟု ငါမဆို၊ လောက၏အဆုံး နိဗ္ဗာန်သို့ မရောက်ဘဲ ဝဋ်<br> <br>စာမျက်နှာ-564 <hr> ဆင်းရဲ၏ အဆုံးပြုခြင်းကိုလည်း ငါမဆို၊ စင်စစ်အားဖြင့် သညာလည်း ရှိ၊ စိတ်လည်း ရှိသော တလံမျှလောက်သော ဤခန္ဓာကိုယ်၌သာလျှင် လောကကို လည်းကောင်း၊ လောက ဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကို လည်းကောင်း၊ လောက၏ ချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်ကို လည်းကောင်း၊ လောက၏ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန် ရောက်ကြောင်းအကျင့်ကို လည်းကောင်း ငါ ပညတ်၏ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပာယ်တူမိန့်သည်။</p> <p>လောက၏အဆုံး ဘုရားရှင်က သင်္ခါရလောက၏ အဆုံးကိုရည်၍ မိန့်သည်။ နတ်သားကား စကြဝဠာ၏အဆုံးကိုမေးသည်၊ သို့သော်လည်း အမေးအဖြေညီသည်ဟု နတ်သားထင်ပြီး ရွှင်လန်းစွာ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွစသည် လျှောက်သည်။</p> <p>လေးအတတ်သင်ကြား ၁၂-နှစ်ပတ်လုံး သင်ကြားထားသည်၊ ထို့ကြောင့် တဥသဘမျှ၌လည်း သားမြီးဖျားကို ပစ်နိုင်စွမ်းရှိ၍ လက်ကျင့်ရပြီးလည်း ဖြစ်သည်။</p> <p>အရှေ့သမုဒ္ဒရာမှ အနောက်သို့ အရွှေစကြဝဠာနှုတ်ခမ်း၌ တည်၍ ခြေဆန့်လျှင် အနောက်စကြဝဠာနှုတ်ခမ်းရေး လွန်ကျ၊ ဒုတိယခြေလှမ်းလျှင် တပါးသော စကြဝဠာနှုတ်ခမ်းရေး လွန်ကျသည်။</p> <p>စားသောက်ချိန်မှတပါး မကြာပုံပြသည်။ ဆွမ်းခံချိန်ရောက်လျှင် ကမ်းနွယ်တံပူကိုခဲ၊ အနောတတ်အိုင် ခံတွင်းဆေး၊ အချိန်ရောက်လျှင် မြောက်ကျွန်း ဆွမ်းခံကြွ၊ စကြဝဠာမျက်နှာရစ်၌ ထိုင်ဆွမ်းစား၊ ခဏအပန်းဖြေပြီး တဖန်သွားသည်။</p> <p>နှစ် ၁၀၀-အသက်ကြွင်းရှိ သက်တမ်းရှည်ချိန် ဖြစ်သည်၊ စကြဝဠာအဆုံး နှစ်တရာလုံးသွား မရောက်ဘဲသေ၊ ဤစကြဝဠာ၌ပင် ပြန်လာဖြစ်သည်။</p> <p>တလံမျှသောဤခန္ဓာ မြက်ထင်းစသည်တို့၌ သစ္စာ ၄-ပါးကို ငါမပညတ်ဟု ပြ။</p> <h3>၆-ဒုတိယရောဟိတဿသုတ်</h3> <p>ပဌမသုတ်ဟောပြီးနောက် မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုညဉ့်လွန်မြောက်သဖြင့် ရဟန်းများကို သန်းခေါင်ယံအချိန်၌ ရောဟိတဿနတ်သား လျှောက်ထားပုံ ဘုရားပြန်လည် မိန့်ကြားပုံများကို အပြည့်အစုံပြန်ဟောသည်။</p> <h3>၇-သုဝိရသုတ်</h3> <p>အလွန့်အလွန် ဝေးသောအရာ ၄-မျိုးမှာ-ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး၊ သမုဒ္ဒရာ၏ ဤမှာဘက်ကမ်းနှင့် ဟိုမှာဘက်ကမ်း၊ နေထွက်ရာအရပ်နှင့် နေဝင်ရာအရပ်၊ သူတော်ကောင်းတို့နှင့် သူယုတ်တို့၏ တရားတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-565 <hr> အထက် ၃-မျိုးထက် စတုတ္ထအဝေးကို စင်စစ်အလွန်ဝေး၏ဟု ဆိုကုန်၏၊ သူတော်ကောင်းတို့နှင့် ပေါင်းဖော်ခြင်းသည် မပျက်စီးသော သဘောရှိ၏၊ သူတော်ကောင်းတရားတည်သမျှအတိုင်း မပျက်စီးသည်သာဖြစ်၏၊ သူယုတ်မာတို့နှင့် ပေါင်းဖော်ခြင်းသည် လျင်စွာပျက်စီး၏၊ ထို့ကြောင့် သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားသည် သူယုတ်မာတို့မှ ဝေး၏။</p> <p>ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး မြေကြီးမှ ကောင်းကင်မည်သည် မဝေးလှ၊ လက် ၂-သစ်မျှသာ ဖြစ်သော်လည်း မကပ်ငြိသောအနက်ကြောင့် အလွန့်အလွန် ဝေး၏ဟု ဆိုအပ်၏၊ သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါးစသော ဗောဓိပက္ခိယ ၃၇-ပါးကို သူတော်ကောင်းတရား၊ ၆၂-ပါးသော မိစ္ဆာအယူကို သူယုတ်မာတရားဟု သိ။</p> <h3>၈-ဝိသာခသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ပဉ္စာလပုဏ္ဏေးမ၏ သား အရှင် ဝိသာခသည် စည်းဝေးရာအရပ်၌ ရဟန်းအပေါင်းကို သန့်ရှင်းသော အပြစ်ကင်း၍ ကျပေါက်ခြင်းမရှိသော အနက်ကို သိစေတတ်သော ဝဋ်ကင်းရာနိဗ္ဗာန်၌ အကျုံးဝင်သော ဝဋ်ကိုမမှီသော ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့သော တရားစကားဖြင့် အကျိုးစီးပွားကို သိမြင်စေလျက် တရားကို ဆောက်တည်စေကာ တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန်ရွှင်လန်းစေ၏။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင် ကြွလာ ထိုင်နေတော်မူပြီး ရဟန်းများကို ရဟန်းတို့၊ စည်းဝေးရာ ဇရပ်၌ အဘယ်ရဟန်းသည် သန့်ရှင်းသော တရားစကားဖြင့် တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန် ရွှင်လန်းစေသနည်းဟု မိန့်တော်မူရာ အရှင်ဝိသာခပါဘုရားဟု ပြန်လျှောက်ကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က-အရှင်ဝိသာခအား “ဝိသာခ၊ ကောင်း၏၊ ကောင်း၏၊ သင်သည် ကောင်းစွာသာလျှင် ရဟန်းအပေါင်းကို သန့်ရှင်းသောတရားစကားဖြင့် တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန်ရွှင်လန်းစေပေ၏”ဟု မိန့်။</p> <p>လူမိုက်တို့နှင့် ရောနှောသော ပညာရှိကို စကားမပြောမူမညာရှိဟု မသိကြကုန်၊ စကားပြောခဲ့လျှင်လည်း အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို ဟောကြားသော်သာ ပညာရှိဟု သိကုန်၏။</p> <p>လောကုတ္တရာတရားကို ဟောပြော ထွန်းလင်းစေရာ၏၊ အရိယာ သူတော်ကောင်းတို့၏ တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်သော တရားကို ချီးမြှောက်ရာ၏၊ အရိယာ သူတော်ကောင်းများသည် ကောင်းစွာဟောအပ်သော တရားတံခွန်ရှိကုန်၏၊ တရားတော်သည် အရိယာသူတော်ကောင်းတို့၏ တံခွန်ပေတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-566 <hr> တံခွန်ဟူသည် အထက်သို့ မြင့်တက်သောကြောင့် လောကုတ္တရာတရား ၉-ပါးကို ခေါ်သည်။</p> <h3>၉-ဝိပလ္လာသသုတ်</h3> <p>သညာ၊ စိတ်၊ အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-မမြဲရာ၌ မြဲ၏ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း၊ ဆင်းရဲရာ၌ ချမ်းသာဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း၊ အတ္တမဟုတ်ရာ၌ အတ္တဟုတ်၏ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း၊ မတင့်တယ်ရာ၌ တင့်တယ်၏ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ ဖောက်ပြန်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>သညာ စိတ် အယူ၏ မဖောက်ပြန်ခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-မမြဲရာ၌ မမြဲဟု၊ ဆင်းရဲရာ၌ ဆင်းရဲဟု၊ အတ္တမဟုတ်ရာ၌ အတ္တမဟုတ်ဟု၊ မတင့်တယ်ရာ၌ မတင့်တယ်ဟု သညာ စိတ် အယူ၏ မဖောက်ပြန်ခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသည် ဖျက်ဆီးအပ်ကုန်သောစိတ် ပျံ့လွင့်ကုန်သော သညာ ဖောက်ပြန်သူတို့သည် မမြဲရာ၌ မြဲ၊ ဆင်းရဲရာ၌ ချမ်းသာ၊ အတ္တမဟုတ်ရာ၌ အတ္တ၊ မတင့်တယ်ရာ၌ တင့်တယ်၏ဟု အမှတ်ရှိကုန်၏။ ထိုလူတို့သည် မာရ်မင်း၏ ယောဂ ၄-ပါးနှင့် ယှဉ်ကုန်ရကား နိဗ္ဗာန်သို့ မရောက်ကုန်၊ ဖြစ်သေသို့ရောက်ကာ သံသရာသို့ သွားကြရကုန်၏။</p> <p>အရောင်အလင်းကိုပြုကာ ပွင့်လာသော ဘုရားရှင်တို့သည် ဆင်းရဲငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း သစ္စာ ၄-ပါးကို ပြကုန်၏၊ ထိုဘုရားတို့၏တရားကို ကြားနာရကုန်သည်ရှိသော် ထိုပညာရှိများသည် မိမိစိတ်ကို တဖန် ရကြကုန်သည်ဖြစ်၍ မမြဲရာကို မမြဲစသည်ဖြင့် အယူမှန်ကို ဆောက်တည်ကုန်သည်ဖြစ်၍ ဆင်းရဲအားလုံးကို လွန်မြောက်ကြကုန်သတည်း။</p> <h3>၁၀-ဥပက္ကိလေသသုတ်</h3> <p>လ နေတို့၌ ညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုးမှာ-တိမ်တိုက်၊ ဆီးနှင်း၊ အခိုးနှင့်မြူ၊ ရာဟု အသူရိန်တို့တည်း။ ယင်းညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် ညစ်နွမ်းကုန်သော လ နေတို့သည် အရောင်မထွက်၊ မတောက်ပ၊ မတင့်တယ်ကုန်။</p> <p>ဤအတူသာလျှင် ရဟန်း ပုဏ္ဏားတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်း ၄-မျိုးတို့မှာ- သေရည်သေရက် သောက်ကုန်လျက် မရှောင်ကြဉ်ကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏား အချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤသေအရက်ကို သောက်ခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ မေထုန်အကျင့်ကို မှီဝဲလျက် မရှောင်ကြဉ်ကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤမေထုန်မှီဝဲခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ရွှေငွေကိုသာယာကုန်လျက် ခံယူခြင်းမှမရှောင်ကြဉ်ကုန်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-567 <hr> ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤရွှေငွေကို ကိုင်ခံသာယာခြင်းသည် လည်းကောင်း၊ မှားသောအသက်မွေးခြင်းဖြင့် အသက်မွေးကုန်လျက် မရှောင်ကြဉ်ကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤမှားသော အသက်မွေးခြင်းသည် လည်းကောင်း ညစ်နွမ်းကြောင်းတည်း။ ယင်းညစ်နွမ်းကြောင်းတို့ဖြင့် ညစ်နွမ်းကုန်သော ရဟန်း ပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် အရောင်မထွက် မတောက်ပ မတင့်တယ်ကုန်ဟု မိန့်။</p> <p>ရာဂဒေါသတို့ဖြင့် ညစ်နွမ်းကုန်လျက် အဝိဇ္ဇာ အပိတ်ခံရကုန်သော ရဟန်းပုဏ္ဏားအချို့တို့သည် သေအရက်သောက်၊ မေထုန်မှီဝဲ၊ ရွှေငွေခံယူ၊ အသက်မွေးမှု မှားကာ အရောင်မထွက် မတောက်ပ မစင်ကြကုန်၊ မြူနှင့်တကွ ဖြစ်ကုန်၏၊ တောသမင်နှင့် တူကုန်၏၊ ထိုညစ်နွမ်းကြောင်းတို့ကို ဘုရားရှင် ဟောတော်မူ၏။</p> <p>အမိုက်တိုက်ဖြင့် မြှေးယှက်ကာ တဏှာကျွန်ဖြစ်လျက် တဏှာကြိုးရှိသူတို့သည် ကြမ်းသောအတ္တဘောကို တိုးပွားစေလျက် ဘဝသစ်ကို တဖန် ယူကြကုန်သတည်း။</p> <p>ရာဟုအသူရိန် ယင်းကား လ နေနှင့် ထိရောက်သော ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်၍ ရှေး ၃-မျိုးကား မထိရောက်သော ညစ်နွမ်းကြောင်းများ ဖြစ်ကြသည်၊ ရဟန်း ပုဏ္ဏားများအတွက် ဂုဏ်ရောင်မထွက် မတောက်ပ၊ မတင့်တယ်ခြင်းယူ။</p> <h3>၂-ဒုတိယသုတ် - ၅၀(၆)</h3> <h3>၁-ပုညာဘိသန္ဒဝဂ်</h3> <h3>၁-ပဌမ ပုညာဘိသန္ဒသုတ်</h3> <p>သာဝတ္ထိနိဒါန်း ကောင်းမှုအထုကုသိုလ်အယဉ် ၄-မျိုးတို့သည် ချမ်းသာကို ဆောင်တတ်၊ အာရုံကောင်းကို ပေးတတ်၊ ချမ်းသာကျိုးရှိ နတ်ပြည်၌ ဖြစ်စေတတ်ကုန်သည်ဖြစ်၍ အလိုရှိဖွယ် နှစ်သက်ဖွယ် မြတ်နိုးဖွယ်အလို့ငှာ၊ စီးပွားချမ်းသာ အလို့ငှာ ဖြစ်ကုန်၏။ ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>အတိုင်းအရှည်မရှိသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် ယှဉ်သော သမာဓိကို ပြည့်စုံစေ၍ နေသော ရဟန်းသုံးဆောင်သော သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးပစ္စည်း ဒါယကာ၏အတိုင်းအရှည်မရှိသော ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်တို့တည်း။</p> <p>ဤကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ် ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာ သာဝက၏ ကောင်းမှုပမာဏကို ဤမျှလောက်သာဟု ယူခြင်းငှာ မလွယ်၊ စင်စစ်အားဖြင့် မရေတွက်မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ကြီးစွာသော ကောင်းမှုအစုဟူ၍သာလျှင် ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ မဟာသမုဒ္ဒရာ၌ “ဤမျှလောက် ကုမ္ဘစား ပမာဏရှိရေတို့”ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ “ဤမျှလောက် ကုမ္ဘစား အရာ အထောင် အသိန်း ပမာဏရှိရေတို့”ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရေ၏<br> <br>စာမျက်နှာ-568 <hr> ပမာဏကို ယူခြင်းငှာ မလွယ်၊ စင်စစ်အားဖြင့် မရေမတွက် မနှိုင်းယှဉ်နိုင်၊ ကြီးစွာသော ရေအစုဟူ၍သာ ရေတွက်ခြင်းသို့ရောက်သကဲ့သို့တည်း ဟု မိန့်။ ရေများစွာကို ဆောင်တတ်သော ကုမ္ဘစားစသည်ဖြင့် မနှိုင်းယှဉ်အပ်သော ပြင်းထန်သော အသံရှိသော ကြောက်ဖွယ်များစွာရှိသော ရတနာမြတ်တို့၏ တည်ရာလည်းဖြစ်သော သမုဒ္ဒရာသို့ လူပေါင်းများစွာတို့ မှီဝဲရာဖြစ်၍ တသွင်သွင် စီးနေကုန်သော မြစ်များစွာတို့သည် စီးဝင်ကပ်ရောက်ကုန်သကဲ့သို့-</p> <p>ဤအတူ ထမင်း၊ အဖျော်၊ အဝတ်ပုဆိုး၊ အိပ်ရာ နေရာနှင့် အိပ်ရာလွှမ်းတို့ကို လှူတတ်သော ပညာရှိသို့(ရေကိုဆောင်တတ်သော မြစ်တို့သည် သမုဒ္ဒရာသို့ ကပ်ရောက်သကဲ့သို့) ကောင်းမှုအယဉ်တို့သည် စီးဝင်ကပ်ရောက်ကုန်သတည်း။</p> <p>သင်္ကန်းသုံးဆောင်သည်မည်ပုံ သင်္ကန်းလျာအဝတ်ရ၍ အပ်ချည်စသည် မရှိသဖြင့် အဝတ်အတိုင်းထားစဉ်၊ ချုပ်ဆိုးစဉ်၊ ဝတ်ရုံစဉ်၊ ဟောင်း၍အိပ်ရာခင်း သုံးစဉ်၊ အိပ်ရာခင်းမသင့်၍ မြေအခင်းသုံးစဉ်၊ မလျော်တော့၍ ဆုတ်ဖြဲခြေသုတ်ဖုံပြုစဉ် တိုင်အောင် သုံးဆောင်သည်မည်သည်၊ ခြေသုတ်မဖြစ်၍ တံမြက်လှည်း လွှင့်ပစ်မှ ပြတ်စဲတော့သည်။</p> <p>အတိုင်းအရှည်မရှိသော ကောင်းမှုအထု ဒါယကာ၏ ကုသိုလ်စေတနာများပုံကို မိန့်သည်။ မှန်၏၊ ရဟန္တာသည် ငါ့သင်္ကန်းကို ဝတ်ရုံ၏ဟု အဖန်ဖန်အောက်မေ့သောအားဖြင့်ဖြစ်သော စေတနာများခြင်းတည်း။</p> <p>ဆွမ်းသုံးဆောင်ခြင်း ဆွမ်းစားပြီး ၇-ရက်မျှနေ၊ တခြားဆွမ်းမစားသမျှ ထိုဒကာ ဆွမ်းစားသည်မည်သည်။ တခုသော ကျောင်းနေရာ၌လည်း ည နေ့ နေရာစသည်တို့၌ စင်္ကြံသွားသော်လည်း တခြားကျောင်း မယူသေးသမျှ ထိုကျောင်းကိုပင် သုံးဆောင်သည်မည်သည်၊ ဆေးတမျိုးဖြင့် ရောဂါပျောက်သော် တခြားဆေး မစားသေးသမျှ ထိုဆေးကိုပင် သုံးဆောင်သည်မည်သည်။</p> <h3>၂-ဒုတိယ ပုညာဘိသန္ဒသုတ်</h3> <p>ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ် ၄-မျိုးတို့သည် ချမ်းသာကိုဆောင်တတ် (လ) ချမ်းသာအလို့ငှာ ဖြစ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ အရိယာသာဝကသည် “ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သောကြောင့် အရဟံ၊ တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင် မှန်စွာ သိတော်မူသောကြောင့် သမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓ၊ အသိဉာဏ် အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူသောကြောင့် ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္န၊ စကားကောင်းကို ဆိုတော်မူတတ်သောကြောင့် သုဂတ၊ လောကကို<br> <br>စာမျက်နှာ-569 <hr> သိတော်မူတတ်သောကြောင့် လောကဝိဒူ၊ ဆုံးမထိုက်သူကို ဆုံးမတတ်သည့် အတုမဲ့ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်တော်မူသောကြောင့် အနုတ္တရောပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ နတ်လူတို့၏ ဆရာဖြစ်တော်မူသောကြောင့် သတ္ထာဒေဝ မနုဿာနံ၊ သစ္စာ ၄-ပါးကို သိတော်မူတတ်သောကြောင့် ဗုဒ္ဓ၊ ဘုန်းတန်ခိုး ကြီးတော်မူသောကြောင့်လည်း ဘဂဝါမည်တော်မူ၏”ဟု ဘုရားရှင်၌ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော ပဌမ ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်သည် လည်းကောင်း၊</p> <p>အရိယာသာဝကသည် “ဘုရားဟောကြား မြတ်တရားကား ကောင်းစွာဟောထားသော တရားတော်ပါပေတည်း၊ ကိုယ်တိုင်သိမြင်နိုင်သော၊ အခါမလင့် အကျိုးပေးတတ်သော၊ လာလှည့် ရှုလှည့်ဟု ပြထိုက်သော၊ မိမိ၏ကိုယ်ထဲ၌၊ စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်သော အရိယာပညာရှိများသာ ကိုယ်စီ ကိုယ်ငှ သိနိုင် ခံစားနိုင်သော တရားတော်ပါပေတည်း” ဟု တရားတော်၌ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော ဒုတိယကောင်းမှုအထု ကောင်းမှုအယဉ်သည် လည်းကောင်း၊</p> <p>အရိယာသာဝကသည် “ဘုရားရှင်၏ တပည့်သား သံဃာတော်သည် ကောင်းစွာကျင့်၊ ဖြောင့်မတ်စွာကျင့်၊ မှန်စွာကျင့်၊ လျော်ကန်အောင် ကျင့်တော်မူပါပေ၏၊ ၄-စုံ ၈-ပါး တပည့်သား သံဃာတော်သည် အဝေးမှ ယူဆောင်၍မူလည်း ပေးလှူထိုက်ပါပေ၏၊ ဧည့်သည်ဖို့ စီမံထားသော ဝတ္ထုကိုလည်း ပေးလှူထိုက်ပါပေ၏။ တမလွန်ရှည်မြော်သော အလှူကို ခံတော်မူထိုက်ပါပေ၏၊ လက်အုပ်ချီခြင်းငှာထိုက်ပါပေ၏၊ သတ္တဝါအပေါင်း၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံးလယ်မြေ ဖြစ်တော်မူပါပေ၏” ဟု သံဃာတော်၌ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုခြင်းနှင့်ပြည့်စုံသော တတိယ ကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်သည်လည်းကောင်း၊</p> <p>အရိယာသာဝကသည် မကျိုးမပေါက် မပြောက်မကျားကုန်သော တဏှာကျွန်အဖြစ်မှ တော်လှန်ကုန် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်ကုန်သော မှားသောအားဖြင့် မသုံးသပ်အပ်၊ သမာဓိကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော အရိယာများ နှစ်သက်အပ်သော သီလနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသော စတုတ္ထကောင်းမှုအထု ကုသိုလ်အယဉ်သည်လည်းကောင်း ချမ်းသာကိုဆောင်တတ် (လ) ချမ်းသာအလို့ငှာ ဖြစ်၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း ဟု မိန့်။</p> <p>ဘုရားရှင်၌ မတုန်လှုပ်သော သဒ္ဓါရှိသော ကောင်းမြတ်၍ အရိယာများ နှစ်သက်ချီးမွမ်းအပ်သော သီလရှိသော သံဃာတော်၌ ကြည်ညို၍ ဖြောင့်မတ်သော ဉာဏ်အမြင်ရှိသူကို မဆင်းရဲသူဟု လည်းကောင်း၊ ထိုသူ၏အသက်ရှင်နေခြင်းကို အချည်းနှီးမဟုတ်ဟု လည်းကောင်း ဆိုကုန်၏။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမကို အောက်မေ့သော ပညာရှိသည် ယုံကြည်ခြင်းကို လည်းကောင်း၊ သီလကိုလည်းကောင်း၊ ကြည်ညိုခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ သစ္စာ ၄-ပါး မြင်ခြင်းကိုလည်းကောင်း အားထုတ်ရာ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-570 </p><hr> <h3>၃-ပဌမ သံဝါသသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် မဓုရမြို့နှင့် ဝေရဉ္ဇာပြည်အကြား ခရီးရှည်ကြွစဉ် သူကြွယ် သူကြွယ်မ များစွာတို့လည်း မင်္ဂလာဆောင်ရန် ထိုလမ်းသွားကြရာ ခရီးလမ်းမှဖဲ၍ သစ်ပင်ရင်း၌ ထိုင်နေသော ဘုရားရှင်ကိုမြင်၍ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး ထိုင်နေကြခိုက် ဘုရားရှင်က-</p> <p>ဒါယကာတို့၊ အတူနေခြင်း ၄-မျိုးမှာ-သူသေလင်သည် သူသေမယားနှင့်၊ သူသေလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့်၊ နတ်သားလင်သည် သူသေမယားနှင့်၊ နတ်သားလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့် အတူ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၁) သူသေလင်သည် သူသေမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ-ဤလောက၌ လင်သည် သူ့အသက်သတ်၊ မပေးသည်ကိုယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ မမှန်စကားပြော၊ သေအရက်ကို သောက်လေ့ရှိ၏။ သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဝန်တိုမှုအညစ်အကြေး နှိပ်စက်သောစိတ်ဖြင့် အိမ်၌နေ၏။ ရဟန်း ပုဏ္ဏားတို့ကို ဆဲရေး ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ထိုလင်၏မယားသည်လည်း သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ရှိ၏၊(လ) ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၂) သူသေလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ လင်သည် သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ရှိ၏၊ (လ) ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ထိုသူ၏ မယားသည်ကား သူ့အသက်မသတ်၊ မပေးသည်ကိုမယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားမကျင့်၊ အမှားမပြော၊ သေအရက်မသောက်၊ သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဝန်တိုမှုအညစ်အကြေး ကင်းသောစိတ်ဖြင့် အိမ်၌နေ၏။ ရဟန်း ပုဏ္ဏားတို့ကို မဆဲရေး မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၃) နတ်သားလင်သည် သူသေမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ-လင်သည် သူ့အသက်မသတ်၊ (လ) မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ထိုလင်၏မယားသည်ကား သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ရှိ၏။ (လ) ခြိမ်းခြောက်တတ်၏၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏။</p> <p>(၄) နတ်သားလင်သည် နတ်သမီးမယားနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေပုံမှာ-လင်သည် သူ့အသက်မသတ်၊ (လ) မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ထိုလင်၏ မယားသည်လည်း သူ့အသက်မသတ်၊ (လ) မခြိမ်းခြောက်တတ်၊ ဤသို့ ပေါင်းသင်းနေ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ထိုလင်မယား ၂-ဦးလုံးတို့သည်ပင် သဒ္ဓါပြည့်စုံ အလှူခံတို့၏ စကားအဓိပ္ပာယ်ကိုလည်း သိကုန်၊ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး စောင့်စည်းကုန်၏ ထိုလင်မယားတို့သည် အချင်းချင်း ချစ်ဖွယ်စကား ပြောကြလျက် တရားသဖြင့် အသက်မွေးကြ၏။ သီလတူ-<br> <br>စာမျက်နှာ-571 <hr> ကုန်သော လင်မယားတို့အား အကျိုးများကုန်၏၊ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းလည်း ဖြစ်၏၊ ရန်သူတို့ နှလုံးမသာဖွယ်ဖြစ်ကုန်၏။ အကျင့် သီလတူကြသော လင်မယားတို့သည် ဤလူ့ဘဝ၌ တရားကျင့်ကြ၍ နတ်လောက၌ ကာမဂုဏ် အားလုံးတို့ကို လိုတိုင်းရကုန်လျက် နှစ်နှစ်သက်သက် မွေ့လျော်ရကုန်သတည်း။</p> <p>သူသေနှင့် နတ်မည်ပုံ - ဂုဏ်သေသောကြောင့် သူသေယောက်ျား၊ သူသေမိန်းမ ဆိုအပ်သလို နတ်ဖြစ်ကြောင်းဂုဏ်ရှိ၍ နတ်သား နတ်သမီးဟု ဆိုသည်။ ဆဲရေးကြောင်း ၁၀-မျိုးတို့ဖြင့် ဆိုသည်ကား ဆဲရေးခြင်း၊ ဘေးကို ပြသည်ကား ခြိမ်းခြောက်ခြင်း မည်သည်။</p> <h3>၄-ဒုတိယသံဝါသသုတ်</h3> <p>ပဌမသုတ်၌ သူကြွယ်များကို တရားနာခံထား၍ ငါးပါးသီလသာ ဟောသည်၊ ဤသုတ်၌ကား ရဟန်းတော်များအား ကမ္မပထ ၁၀-ပါးနှင့်စပ်၍ သူသေလင် သူသေမယားစသည်ဖြင့် ဟောသည်၊ ၂-သုတ်လုံး လူ့ကျင့်ဝတ်သာဖြစ်၏၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ်တို့နှင့်လည်း သင့်သည်သာ။</p> <h3>၅-၆-ပဌမ ဒုတိယ သမဇီဝိသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြို့သားတို့အား ဘေးမဲ့ပေးရာ ဘေသကဠတော၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် နံနက်အခါ နကုလပိတာသူကြွယ်အိမ် ချဉ်းကပ်ထိုင်နေတော်မူသော ဘုရားရှင်အား နကုလပိတာသူကြွယ်က- “အရှင်ဘုရား၊ တပည့်တော်သည် ငယ်ရွယ်စဉ်ကပင် ငယ်ရွယ်သူ နကုလမာတာသူကြွယ်မကို ထိမ်းမြားယူဆောင်ခဲ့သည်မှစ၍ စိတ်မျှဖြင့်လည်း သူကြွယ်မကို လွန်၍ ကျင့်မိသည်ဟု မသိစဖူးပါ၊ ကိုယ်ဖြင့်မူထား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာ ရှိပါအံ့နည်း၊ တပည့်တော်တို့သည် ယခုဘဝ၌လည်း အချင်းချင်း ရှုမြင်လိုပါကုန်၏၊ နောင်တမလွန်ဘဝ၌လည်း ရှုမြင်လိုပါကုန်၏”ဟု လျှောက်၏။</p> <p>နကုလမာတာ သူကြွယ်မကလည်း- “အရှင်ဘုရား၊ နကုလပိတာ သူကြွယ်သည် ငယ်စဉ်ကပင် ငယ်သူတပည့်တော်မကို ထိမ်းမြားယူဆောင်ခဲ့သည်မှစ၍ စိတ်ဖြင့်မျှလည်း နကုလပိတာသူကြွယ်ကိုလွန်၍ (လ) ရှုမြင်လိုပါကုန်၏”ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဒါယကာတို့၊ လင်မယား ၂-ဦးတို့သည် ခုဘဝရော နောင်ဘဝပါ အချင်းချင်းရှုမြင်လိုကုန်ငြားအံ့၊ ၂-ဦးလုံးတို့သည် တူမျှသော သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စွန့်ကြဲမှု၊ ပညာရှိကုန်ရာ၏၊ ယင်းသို့ဖြစ်သော် ရှုမြင်ကြရကုန်လတ္တံ့ဟု မိန့်ပြီး ပဌမသံဝါသသုတ် နောက် ၃-ဂါထာလည်း မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-572 <hr> နကုလပိတာအိမ်ကြွ - ဤဘဂ္ဂတိုင်း ကြွခြင်းကား ဤလင်မယားချီးမြှောက်ခြင်းငှာ ဖြစ်သည်၊ ချွဲ-နကုလပိတာကား ဘုရားရှင်၏ဖခင် ဘကြီး ဘထွေး ဘဝ ၅၀၀-စီ ပေါင်း ၁၅၀၀-ဖြစ်ခဲ့ဖူး၍ နကုလမာတာလည်း မိခင် မိကြီး မိထွေး ၅၀၀-စီ ပေါင်း ၁၅၀၀-ဘဝပေါင်းတော်စပ်ခဲ့ရကား ဘုရားရှင်ကို မြင်ချိန်မှစ၍ သားလိုချစ်ကာ “ဟင်-သားပါလား၊ ဟင်-သားပါလား”ဟု နွားသားငယ်ကိုမြင်၍ သားချစ်သော နွားမကြီးကဲ့သို့ ဆိုမြည်ကာချဉ်းကပ် ပဌမဖူးမြင်ခြင်းဖြင့်ပင် သောတာပန်ဖြစ်ကြသည်၊ အိမ်၌လည်း ရဟန်း ၅၀၀-အတွက် အမြဲနေရာခင်းထား၏၊ ဒုတိယသုတ်ကား ရဟန်းတော်များအား ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၇-သုပ္ပဝါသာသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ကောလိယ ဇနပုဒ် ကောလိယမင်းတို့၏ ပဇ္ဇနိကနိဂုံး၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် နံနက်အချိန် ကောလိယမင်းသမီး သုပ္ပဝါသာ ကပ်လှူသောဆွမ်းကို ဘုဉ်းပေးအပြီး သုပ္ပဝါသာ မင်းသမီးအား ဘောဇဉ်ကို ပေးလှူသော အရိယာတပည့်မသည် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့အား အသက်၊ အဆင်း၊ ချမ်းသာ၊ ခွန်အား၊ ဤ ၄-မျိုးကို ပေးလှူသည်မည်၏။ အသက်ကို ပေးလှူသည်မည်ခြင်းကြောင့် နတ်သက်သော်လည်းကောင်း၊ လူသက်သော်လည်းကောင်း ရှည်ရန်ဖြစ်၏။ အဆင်းကို...ကြောင့် နတ်အဆင်း လူအဆင်းလှရန်ဖြစ်၏။ ချမ်းသာကို... ကြောင့် နတ်ချမ်းသာ လူချမ်းသာ ရရန်ဖြစ်၏။ ခွန်အားကိုပေးလှူသည် မည်ခြင်းကြောင့် နတ်ခွန်အား သော်လည်းကောင်း၊ လူခွန်အားသော်လည်းကောင်း၊ ကြီးရန်ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>၈-သုဒတ္တသုတ်ကို အနာထပိဏ်သဌေးအား လည်းကောင်း၊ ၉-ဘောဇနသုတ်ကို ရဟန်းတော်များအား လည်းကောင်း ဆွမ်းလှူကျိုး ၄-ပါးကိုပင် ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>၁၀-ဂိဟိသာမီစိသုတ်</h3> <p>အနာထပိဏ်သဌေးအား ဘုရားရှင်က “တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာတပည့်သည် အခြံအရံ အကျော်အစောကိုရစေတတ်၊ နတ်ပြည်၌လည်း ဖြစ်စေတတ်သော လူတို့အားလျော်သော ကျင့်ဝတ်ကို ကျင့်သည်မည်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-ဤသာသနာတော်၌ အရိယာတပည့်သည် ရဟန်း သံဃာသို့ သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးအသုံးအဆောင်ဖြင့် ရှေးရှုကပ်၍ တည်ခြင်း ဝါ၊ လှူခြင်းတို့တည်း”ဟု မိန့်။ (သုပ္ပဝါသာသုတ်မှ စ၍ ဤသုတ်အထိ ၄-သုတ်လုံး လူ့ကျင့်ဝတ်ကို ဟောသည်၊ သောတာပန် သကဒါဂါမ်တို့အားလည်း သင့်သည်သာ။)<br> <br>စာမျက်နှာ-573 </p><hr> <h3>(၇) ၂-ပတ္တကမ္မဝဂ်၊ ၁၊ ပတ္တကမ္မသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်က အနာထပိဏ်သဌေးအား ဒါယကာ၊ လောက၌ အလိုရှိအပ်၊ နှစ်သက်အပ်၊ မြတ်နိုးအပ်၊ ခဲယဉ်းသဖြင့် ရအပ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ-<br> (၁) ငါ့အား တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့သည် ဖြစ်စေကုန်သတည်း။</p> <p>(၂) တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့ရ၍ အဆွေအမျိုး အဆွေခင်ပွန်းတို့နှင့် တကွ ငါ့အား အခြံအရံသည် ရောက်လာစေသတည်း။</p> <p>(၃) တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့ရ၍ ဆွေမျိုး ခင်ပွန်းတို့နှင့် တကွ အခြံအရံကို ရ၍ ကြာမြင့်စွာ အသက်ရှည်လို အသက်ကို စောင့်ရှောက်လို၏။</p> <p>(၄) တရားနှင့်အညီ စည်းစိမ်တို့ရ၍ ဆွေမျိုး ခင်ပွန်းတို့နှင့် တကွ အခြံအရံကို ရ၍ ကြာမြင့်စွာ အသက်ရှည်၍ ရှည်သောအသက်ကို စောင့်ရှောက်၍ သေသည်မှနောက် နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရလို၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤအကျိုးတရား ၄-မျိုးတို့ကို ရရန် အကြောင်းတရား ၄-မျိုးတို့မှာ- သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စွန့်ကြဲမှု၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။</p> (၁) သဒ္ဓါနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ အရိယာတပည့်သည် သဒ္ဓါတရားနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ “ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သောကြောင့်လည်း အရဟံမည်တော်မူ၏၊ (လ) ဘဂဝါ မည်တော်မူ၏”ဟု ဘုရားရှင်၏ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို ယုံကြည်ခြင်းတည်း။ (ဂုဏ်တော် ၉-ပါး အပြည့်အစုံကို ဒုတိယပုညာဘိသန္ဒသုတ်ကြည့်။) <p>(၂) သီလနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- သူ့အသက် မသတ်၊ (လ) သေအရက် မသောက် ရှောင်ကြဉ်ခြင်းတည်း။</p> (၃) စွန့်ကြဲခြင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- ဝန်တိုမှု အညစ်အကြေးကင်းသော စိတ်ဖြင့် အိမ်၌ နေ၏၊ လွတ်လွတ် စွန့်ကြဲ၏၊ ဆေးကြောအပ်သော လက်ရှိ၏၊ စွန့်ကြဲမှု၌ မွေ့လျော်၏၊ အတောင်းခံရန် အသင့်ဖြစ်၏၊ ပေးကမ်းခွဲဝေမှု၌ မွေ့လျော်၏၊ ဤသို့ မွေ့လျော်ခြင်းတည်း။ <p>(၄) ပညာနှင့် ပြည့်စုံခြင်းဟူသည်- အဘိဇ္ဈာ၊ ဗျာပါဒ၊ ထိနမိဒ္ဓ၊ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ နှိပ်စက်သော စိတ်ဖြင့် နေသူသည် မပြုသင့်သော အမှုကို ပြု၏၊ ပြုသင့်သော အမှုကို ပျက်ကွက်စေ၏၊ မပြုသင့်သော အမှုကို ပြု၍ ပြုသင့်သော အမှုကို ချွတ်ယွင်းစေသောကြောင့် အခြံအရံမှ လည်းကောင်း၊ ချမ်းသာမှလည်းကောင်း ဆုတ်ယုတ် ပျက်စီး၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-574 <hr> အရိယာတပည့်သည် “အဘိဇ္ဈာစသော ၅-ပါးသည် စိတ်၏ ညစ်ညူးကြောင်းတည်း”ဟု သိ၍ ထို ၅-ပါးကို ပယ်စွန့်၏၊ အကြင်အခါ၌ ပယ်စွန့်ပြီး ဖြစ်၏၊ ထိုအခါ ဤသို့သော အရိယာတပည့်ကို ကြီးသော ပြန့်ပြောသော ပညာရှိသူ၊ ထင်ရှားစွာ မြင်တတ်သော ပညာနှင့် ပြည့်စုံသူဟု ဆိုအပ်၏။ ဤပညာနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>ထိုအရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ ချွေးဒီးဒီးကျ ဖြစ်စေအပ်ကုန်သော တရားနှင့် ယှဉ်ကုန် တရားသဖြင့် ရအပ်ကုန်သော ထကြွလုံ့လဖြင့် ရအပ်ကုန်သော စည်းစိမ်တို့ဖြင့် လျောက်ပတ်သော အမှု ၄-မျိုးတို့ကို ပြုတတ်၏။ ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို လည်းကောင်း၊ မိဘများကိုလည်းကောင်း၊ သားမယား ကျွန်အမှုလုပ်သော ယောက်ျားများကို လည်းကောင်း၊ ဆွေမျိုး ခင်ပွန်းများကို လည်းကောင်း ချမ်းသာနှစ်သက်စေ၏၊ ချမ်းသာကို ကောင်းစွာ ဆောင်၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ ပဌမသင့်သော အကြောင်းသို့ ရောက်သော ဖြစ်သင့်သော အရာသို့ ရောက်သော သင့်သော အကြောင်းအားဖြင့် သုံးဆောင်အပ်သော စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>(၂) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် မီး ရေ မင်း ခိုးသူ မချစ်မနှစ်သက်အပ်သူ အမွေခံဆိုးတို့ကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော ထိုသဘောရှိသော ဘေးရန်တို့၌ ထက်ဝန်းကျင်မှ ပိတ်ဆို့၍ဖြစ်၏၊ မိမိကိုယ်ကို ချမ်းသာအောင် ပြု၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ ဒုတိယသင့်သော (လ) စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>(၃) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် ဆွေမျိုးအား ပြုအပ်သော ပူဇော်ခြင်းကို လည်းကောင်း၊ ဧည့်သည်တို့အား၊ ရှေး၌ သေပြီးသော ဆွေမျိုးတို့အား၊ မင်းအား၊ နတ်အား ပြုအပ်သော ပူဇော်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ဤသို့ ပူဇော်ခြင်း ၅-မျိုးကို ပြုတတ်၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ တတိယသင့်သော (လ) စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>(၄) အရိယာတပည့်သည် လက်ရုံးအားကိုး (လ) စည်းစိမ်တို့ဖြင့် မာန်ယစ်မေ့လျော့ခြင်းမှ ကြဉ်ကုန်သော သည်းခံခြင်း ကောင်းမှု၌ မွေ့လျော်ခြင်း၌ တည်ကုန်သော တယောက်တည်းသော မိမိကိုယ်ကို ဆုံးမကုန်သော တခုတည်းသော မိမိစိတ်ကို ကိလေသာမှ ငြိမ်းစေကုန်၊ ကိလေသပရိနိဗ္ဗာန်အားဖြင့် ငြိမ်းအေးစေကုန်သော သဘောရှိသည့် သမဏဗြာဟ္မဏတို့၌ အထက်အထက်ဘုံသို့ သွားကြောင်းဖြစ်သော နတ်ပြည်၏ အစီးအပွားဖြစ်သော ချမ်းသာကျိုးရှိသော ကောင်းမြတ်သောအာရုံကို ဖြစ်စေတတ်သော မြတ်သောအလှူတို့ ဖြစ်စေ၏၊ ဤကား ထိုအရိယာတပည့်၏ စတုတ္ထသင့်သော အကြောင်းသို့ရောက်သော (လ) စည်းစိမ်ဖြစ်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-575 <hr> ဒါယကာ၊ မည်သူ့အားမဆို ဤလျောက်ပတ်သော အမှု ၄-မျိုးတို့ကို ပယ်ထား၍ စည်းစိမ်တို့သည် ကုန်ခန်းခြင်းသို့ ရောက်ကုန်အံ့၊ ဤစည်းစိမ်တို့သည် မသင့်သော အကြောင်းသို့ရောက်သော၊ မလျော်သောအရာသို့ ရောက်သော၊ မသင့်သောအကြောင်းအားဖြင့် သုံးဆောင်အပ်သော စည်းစိမ်တို့ဟူ၍ ဆိုအပ်ကုန်၏။</p> <p>မည်သူအားမဆို ဤလျောက်ပတ်သောအမှု ၄-မျိုးတို့ဖြင့် စည်းစိမ်တို့သည် ကုန်ခန်းခြင်းသို့ ရောက်ကုန်အံ့၊ ဤစည်းစိမ်တို့ကို သင့်သောအကြောင်းသို့ ရောက်သော သင့်သောအရာသို့ ရောက်သော၊ သင့်သောအကြောင်းအားဖြင့် သုံးဆောင်အပ်သော စည်းစိမ်တို့ဟု ဆိုအပ်ကုန်၏”ဟု မိန့်ပြီး ဂါထာအားဖြင့်လည်း အတူမိန့်။</p> <p>ဤသုတ် ဆောင်ပုဒ်ကို မင်းကွန်း ဓမ္မနာဒ ဆရာတော်ကြီးက-<br> ဥစ္စာစီးပွား ခြံရံများ၊ ရှည်လျားသက်ဇီဝ။<br> သေလျှင်သော်ကား၊ နတ်ရွာလား၊ ၄-ပါး ရခဲလှ။<br> သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ စာဂ၊ ပညာ၊ သမ္ပဒါ ၄-ဖြာရကြောင်းပြ။<br> ကိုယ်လည်းသုံးဆောင်၊ ဘေးလွတ်အောင်ပြု၊ ငါးခုဗလိ၊ ပူဇော်ဘိ၍၊ ဒက္ခိဏာမည်၊ လှူဝတ်တည်၊ ၄-လီပတ္တ မြတ်ကမ္မ-<br> ဟု သီကုံးတော်မူသည်။</p> <h3>၂-အာနဏျသုတ်</h3> <p>အနာထပိဏ်သဌေးကြီးအား ဘုရားရှင်က ကာမဂုဏ် ခံစားသောလူသည် သင့်လျော်သော အချိန်အခါကိုစွဲ၍ ရအပ်သော ချမ်းသာ ၄-မျိုးမှာ- ရှိမှုချမ်းသာ၊ သုံးဆောင်မှုချမ်းသာ၊ ကြွေးကင်းမှုချမ်းသာ၊ အပြစ်ကင်းမှုချမ်းသာတို့တည်း။</p> <p>(၁) ရှိမှုချမ်းသာဟူသည်- ဤလောက၌ အမျိုးကောင်းသားအား လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ ချွေးဒီးဒီးကျ ဖြစ်စေအပ်ကုန်သော တရားနှင့်ယှဉ်ကုန်၊ တရားသဖြင့် ရအပ်ကုန်သော ထကြွလုံ့လဖြင့် ရအပ်ကုန်သော စည်းစိမ်တို့သည် ဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုအမျိုးကောင်းသားသည် “စည်းစိမ်တို့သည် ငါ့အား ရှိ၏”ဟု ချမ်းသာမှု၊ ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း။</p> <p>(၂) သုံးဆောင်မှုချမ်းသာဟူသည်- အမျိုးကောင်းသားသည် လက်ရုံးအားကိုး ဆည်းပူး၍ (လ) စည်းစိမ်တို့ကို သုံးဆောင်၏၊ ယင်းတို့ဖြင့် ကောင်းမှုတို့ကိုလည်း ပြုအပ်၏၊ ထိုအမျိုးကောင်းသားသည် “စည်းစိမ်တို့ကို ငါသည် သုံးဆောင်ရ၊ ကောင်းမှုလည်း ပြုရ၏”ဟု ချမ်းသာမှု ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-576 <hr> (၃) ကြွေးကင်းမှု ချမ်းသာဟူသည်- အမျိုးကောင်းသားသည် တစုံတယောက်သော သူအား အနည်းအများ ဘာအကြွေးကိုမျှ မပေးဆပ်ရ၊ “ဘာအကြွေးကို ငါမပေးဆပ်ရ”ဟု ချမ်းသာမှု ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း။</p> <p>(၄) အပြစ်ကင်းမှုချမ်းသာဟူသည်- ဤလောက၌ အရိယာတပည့်သည် အပြစ်ကင်းသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ထိုအရိယာတပည့်သည် “ငါသည် အပြစ်ကင်းသောကံနှင့် ပြည့်စုံ၏”ဟု ချမ်းသာမှု ဝမ်းမြောက်မှုကို ရ၏၊ ဤချမ်းသာတည်း”ဟု မိန့်ပြီး-</p> <p>သတ္တဝါသည် သုံးဆောင်မှု ချမ်းသာကို ခံစားလျက် ကြွေးကင်းမှု ချမ်းသာ၊ ရှိမှုချမ်းသာရှိသည်ကိုလည်းသိ၍ ထို့နောက် ပညာဖြင့် အထူးရှု၏၊ အထူးရှုသော ပညာရှိသည် သုံးဆောင်မှု ၂-မျိုးကို သိ၏၊ ဤချမ်းသာ ၃-မျိုးသည် အပြစ်ကင်းမှု ချမ်းသာ၏ ၁၆-စိတ်စိတ် တစိတ်ကိုမျှ မမှီနိုင် ဖြစ်ပေသတည်း။</p> <h3>၃-ဗြဟ္မသုတ်</h3> <p>မိမိအိမ်၌ မိဘတို့ကို ပူဇော်သော အမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့သည် ဗြဟ္မာရှိသည်၊ လက်ဦးဆရာရှိသည်၊ အိမ်ဦးနတ်ရှိသည်၊ အဝေးမှဆောင်အပ်သော အလှူကို ခံထိုက်သော အလှူခံရှိသည် မည်ကုန်၏။</p> <p>ဗြဟ္မာ၊ လက်ဦးဆရာ၊ အိမ်ဦးနတ်၊ အဝေးမှဆောင်၍ လှူအပ်သော အလှူခံယူသော အမည်သည် မိဘတို့၏ အမည်တည်း။ အကြောင်းမှာ-ရဟန်းတို့၊ မိဘများသည် သားသမီးများအား များစွာ ကျေးဇူးရှိကုန်၏၊ အသက်ကို စောင့်ရှောက်တတ်၊ ကျွေးမွေးတတ်၊ ဤလောကကို ညွှန်းပြတတ်ကုန်၏၊ ထို့ကြောင့်တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ထို့ကြောင့်သာလျှင် ပညာရှိ သားသမီးသည် မိဘများကို ရှိခိုးရာ၏၊ ထမင်းဟင်း၊ အဖျော်ယမကာ၊ အဝတ်အရုံ၊ အိပ်ရာနေရာဖြင့် လည်းကောင်း၊ အမွှေးနံ့သာ လိမ်းကျံပေးခြင်း၊ ရေချိုးပေးခြင်း၊ ခြေဆေးပေးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း အရိုအသေပြုလျက် ပူဇော်ရာ၏။</p> <p>မိဘတို့၌ ထိုသို့လုပ်ကျွေး မွေးမြူခြင်းကြောင့် ထိုသားသမီးကို ယခုဘဝ၌ပင် ပညာရှိများ ချီးမွမ်းကုန်၏။ တမလွန်ဘဝ၌လည်း နတ်ပြည်၌ မွေ့လျော်ရသတည်း။</p> <h3>၄-နိရယသုတ်</h3> <p>တရား ၄ မျိုးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲကျရောက်ရ၏၊ တရား ၄-မျိုးမှာ သူ့အသက်ကို သတ်၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ အမှားစကားပြောလေ့ ရှိခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-577 </p><hr> <h3>၅-ရူပသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အဆင်းသဏ္ဌာန်ကိုပမာဏပြု၍ အဆင်းသဏ္ဌာန်၌ ကြည်ညိုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ အသံကို ပမာဏပြု၍ အသံကို ကြည်ညိုသောပုဂ္ဂိုလ်၊ ခေါင်းပါးမှုကို ပမာဏပြု၍ ခေါင်းပါးမှု၌ ကြည်ညိုသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ သီလစသောဂုဏ်တရားကို ပမာဏပြု၍ တရား၌ ကြည်ညိုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>ရူပပမာဏ၊ ဃောသပမာဏ ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်ကား ဆန္ဒရာဂ၏အလိုသို့ လိုက်ပါကုန်သည်ဖြစ်၍ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို မသိကြကုန်၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ ပိတ်ပင်ခံရသည်ဖြစ်၍ ဘုရားစသည်တို့၏ အတ္တဂုဏ် ဗဟိဒ္ဓဂုဏ်ကို မသိကုန်သော သူမိုက်သည် စင်စစ် ချီးမွမ်းသံဖြင့် မျောရလေတော့၏။</p> <p>အဇ္ဈတ္တ သန္တာန်ရှိသော ဂုဏ်ကိုမသိ၊ ဗဟိဒ္ဓသန္တာန်၌ဖြစ်သောဂုဏ်ကိုသာ ရှုမြင်၍ အပသန္တာန်၌ အကျိုးကို ရှုလေ့ရှိသူသည်လည်း ချီးမွမ်းသံဖြင့် မျောရလေ၏၊ သန္တာန် ၂-မျိုးလုံး၌ ဖြစ်သော ဂုဏ်ကိုသိ၍ အပိတ်အပင်ကင်းရာ နိဗ္ဗာန်ကို ရှုလေ့ရှိသူကား အသံဖြင့် မမျောနိုင်တော့ချေ။</p> <p>ပမာဏပုဂ္ဂိုလ် ခွဲဝေပုံ - သတ္တဝါအားလုံး ၃-ပုံပုံ ၂-ပုံသည် ရူပပမာဏ၊ ၅-ပုံပုံ ၄-ပုံသည် ဃောသပမာဏ၊ ၁၀-ပုံပုံ ၉-ပုံသည် လူခပမာဏ၊ (လူခ အရ သပိတ် သင်္ကန်းတို့၌ ခေါင်းပါးမှုယူ။) အပုံတသိန်းပုံလျှင် တပုံသာ ဓမ္မပမာဏပုဂ္ဂိုလ်ရှိသည်။</p> <h3>၆-သရာဂသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ၊ မာနရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>တပ်မက်ဖွယ်တို့၌ ပြင်းစွာတပ်မက်၊ ချစ်ဖွယ်တို့၌ ပြင်းစွာနှစ်သက်ကုန်သော မောဟဖြင့် ပိတ်ဆို့အပ် ကิလေသာတို့ဖြင့် ဖွဲ့အပ်ကုန်သော သတ္တဝါတို့သည် ကိလေသာ အနှောင်အဖွဲ့ကို ပွားစေကုန်၏။</p> <p>ပညာမရှိသူသည် ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟကြောင့်လည်း ဖြစ်သော ပင်ပန်းခြင်းရှိသော ဆင်းရဲကို ပွားစေတတ်သော အကုသိုလ်တရားများကို ပြုကုန်၏။</p> <p>ပညာမျက်စိ မရှိကုန်ဘဲ အဝိဇ္ဇာပိတ်ဆို့အပ်၍ သူကန်းသဖွယ်ဖြစ်သော သတ္တဝါများသည် ရာဂစသော တရားအားလျော်စွာ ဖြစ်ကုန်၍ ငါတို့သည် ဤသဘောရှိကုန်၏ဟု တရားသဘောကို မအောက်မေ့ကြကုန်။<br> <br>စာမျက်နှာ-578 <hr> ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် သာဝတ္ထိပြည်၌ ရဟန်းတပါး မြွေကိုက်၍ သေသဖြင့် ထိုအကြောင်းကို ရဟန်းများက ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားရာ ထိုရဟန်းသည် မြွေမင်း ၄-မျိုးတို့ကို မေတ္တာစိတ်ဖြင့် မပျံ့နှံ့စေယောင်တကား၊ မေတ္တာစိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေခဲ့လျှင် ထိုရဟန်း မြွေကိုက်၍မသေရာ၊ မြွေမင်း ၄-မျိုးမှာ-ဝိရူပက္ခ၊ ဧရာပထ၊ ဆဗျာပုတ္တ၊ ကဏှာဂေါတမ မြွေမင်းမျိုးတို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့၊ မိမိကိုယ်ကိုလုံခြုံစေခြင်းငှာ၊ စောင့်ရှောက်ခြင်းငှာ၊ မိမိ၏ အရံအတားအလို့ငှာ ဤ မြွေမင်း ၄-မျိုးတို့အား မေတ္တာစိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေရန် ငါခွင့်ပြု၏။</p> <p>ငါ၏မေတ္တာသည် ဝိရူပက္ခ၊ ဧရာပထ၊ ဆဗျာပုတ္တ၊ ကဏှာဂေါတမ နဂါးမင်းမျိုးတို့နှင့်အတူဖြစ်စေသတည်း၊ ငါ၏မေတ္တာသည် အခြေမရှိ၊ အခြေ ၂-ချောင်း၊ ၄-ချောင်းရှိသော သတ္တဝါ၊ အခြေများစွာရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့် အတူဖြစ်စေသတည်း။ အခြေမရှိ၊ အခြေ ၂-ချောင်း၊ အခြေ ၄-ချောင်း၊ အခြေများစွာရှိသော သတ္တဝါသည် ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲစေသတည်း။</p> <p>အကြွင်းမရှိ အလုံးစုံသော သတ္တဝါ၊ အလုံးစုံသော ထွက်သက် ဝင်သက် ရှိကုန်သော သတ္တဝါ၊ အတ္တဘော ထင်ရှားရှိသော သတ္တဝါတို့သည် အာရုံကောင်း အားလုံးတို့ကို တွေ့မြင်ကြစေကုန်သတည်း၊ ယုတ်ညံ့သော မကောင်းကျိုးသည် အဘယ်သတ္တဝါသို့မျှ မရောက်ပါစေသတည်း။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားနှင့် တရား သံဃာတော်တို့၏ ဂုဏ်တော်သည် အတိုင်းအရှည်မရှိ၊ မြွေမျိုးတို့သည် ဂုဏ်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည်ရှိကုန်၏၊ မြွေ၊ ကင်းမြီးကောက်၊ ကင်းခြေများ၊ ပင့်ကူ၊ တက်တူ၊ ကြွက်တို့သည် ဂုဏ်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည်ရှိကုန်၏၊ ငါသည် အစောင့်အရှောက် အရံအတားကို ပြုအပ်ပြီ၊ သတ္တဝါတို့သည် ဖဲသွားစေသတည်း၊ ထိုငါသည် ဘုရားရှင်အား ရှိခိုးပါ၏၊ ၇-ဆူသော ဘုရားရှင်တို့အားလည်း ရှိခိုးပါ၏-ဟု အရံအတားကို ငါခွင့်ပြု၏-ဟု မိန့်။</p> <p>မြွေမင်း ၄-မျိုး ကိုက်သဖြင့် ရောက်သော အဆိပ်ရှိသောမြွေများကို ရှည်သည်၊ ကိုက်၍ အဆိပ်တက်သော အားလုံး ဤ၌ အကျုံးဝင်သည်။ မိမိ၏အရံအတား ဟူသည် ပရိတ်ကို ခွင့်ပြု၏ဟု ဆိုလိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-579 </p><hr> <h3>၈-ဒေဝဒတ္တသုတ်</h3> <p>ဒေဝဒတ် သံဃာသင်းခွဲပြီး ထွက်သွားသည်မှ မကြာသေးမီ ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ နေတော်မူစဉ် ဒေဝဒတ်ကိုအကြောင်းပြု၍ ရဟန်းများအား ရဟန်းတို့၊ ဒေဝဒတ်၏ လာဘပူဇော်သကာ အကျော်အစောသည် မိမိကိုယ်ကို သတ်ဖြတ်ရန် ပျက်စီးရန် ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>ငှက်ပျောပင် ဝါးပင် ကျူပင်သည် မိမိကိုယ်ကို သတ်ဖြတ်ရန် ပျက်စီးရန် အသီးသီးလာသကဲ့သို့တည်း၊ အဿတိုရ်မြင်းမသည် မိမိကိုယ်ကိုသတ်ဖြတ်ရန် ပျက်စီးရန် ကိုယ်ဝန်ဆောင်သကဲ့သို့တည်းဟု မိန့်၊ ဂါထာဖြင့်လည်း အလားတူမိန့်။</p> <p>အဿတိုရ်မြင်းမ သားဖွားလုချိန်... မဖွားနိုင်၍ ခြေတို့ဖြင့် မြေကို တိုက်၍တည်စဉ် ခြေ ၄-ဘက်ကို ပုတ် ၄-ခု၌ချည်၊ ဝမ်းခွဲ၍သားငယ်ကို ထုတ်ရသည်၊ မြင်းမလည်း ထိုနေရာ သေရသည်။</p> <h3>၉-ပဓာနသုတ်</h3> <p>အားထုတ်ခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ စောင့်စည်း၊ ပယ်၊ ပွားများ၊ အစဉ်စောင့်ရှောက်ရန် အားထုတ်ခြင်းတို့တည်း။</p> <p>(၁) စောင့်စည်းရန် အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များ မဖြစ်စေရန် အလိုဆန္ဒကိုဖြစ်စေ၏၊ ကြိုးစား၏၊ လုံ့လထုတ်၏၊ စိတ်ကို မြှင့်တင်၏၊ ဆောက်တည်ထား၏။</p> <p>(၂) ပယ်ရန်အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- ဖြစ်ပြီးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို ပယ်ရန်အလိုဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏။</p> <p>(၃) ပွားများရန်အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်စေရန် အလိုဆန္ဒကိုဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏။</p> <p>(၄) အစဉ်စောင့်ရှောက်ရန် အားထုတ်ခြင်းဟူသည်- ဖြစ်ပြီး ကုသိုလ်တရားများ တည်စေရန် မပျောက်မပျက်စေရန် အလွန်ဖြစ်ပွားစေရန် ပြန့်ပြောပွားများ ပြည့်စုံစေရန် အလိုဆန္ဒကိုဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏၊ ဤသို့ အသီးသီးအားထုတ်ခြင်း ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၁၀-အဓမ္မိကသုတ်</h3> <p>ဘုရင်မင်းများ တရားမစောင့်သောအခါ မှူးမတ်များလည်း တရားမစောင့်ကြ၊ မှူးမတ်များတရားမစောင့်လျှင် ပုဏ္ဏား သူကြွယ်များလည်း မစောင့်ကြ၊ ပုဏ္ဏားသူကြွယ်<br> <br>စာမျက်နှာ-580 <hr> များ မစောင့်လျှင် နိဂုံးဇနပုဒ် နေသူများလည်း မစောင့်ကြ၊ ထိုအခါ လ နေတို့ မညီမညွတ်လှည့်လည်ကြ၊ နက္ခတ်တာရာများ မညီမညွတ် လှည့်လည်ကြ၊ ညဉ့်နေ့တို့ မညီမညွတ်ဖြစ်ကြ၊ လနှင့် လခွဲတို့ မညီမညွတ်ကြ၊ ဥတု နှစ်တို့ မညီမညွတ်ဖြစ်ကြ၊ လေတို့ မညီမညွတ်တိုက်၊ လမ်းမှန်မတိုက်ကြ၊ လေများမညီမညွတ်တိုက်၊ လမ်းမှန်မတိုက်သော အခါ နတ်များ အမျက်ထွက်ကြ၍ မိုးကောင်းစွာ မရွာသွန်းသဖြင့် ကောက်တို့သည် အမှည့်မညီကုန်ရကား စားသုံးသူများအသက်တို၊ အဆင်းမလှ၊ အားနည်းကြ၊ ရောဂါများကြသည်။</p> <p>ဘုရင်မင်းများ တရားစောင့်သောအခါ မှူးမတ်များလည်း တရားစောင့်ကြ၊ မှူးမတ်များတရားစောင့်၍ ပုဏ္ဏားသူကြွယ်စသည်တို့ အဆင့်ဆင့်တရားစောင့်ကြရကား လ နေ နက္ခတ်စသည် ညီညွတ်ကြ၊ လေမိုးမှန်သဖြင့် အသီးအနှံ့ အမှည့်ညီ၊ စားသုံးသူများ အသက်ရှည် ဆင်းလှစသည် ဖြစ်ကြရသည်ဟု မိန့်။</p> <p>မြစ်ကူးနွားများတွင် ရှေ့ဆောင်နွား အကောက်သွားခဲ့မူ ရှေ့ဆောင်နွား အကောက်သွားခြင်းကြောင့် နွားမအားလုံး အကောက်လိုက်ကြ၏၊ ဤအတူ လူများတွင် အမြတ်သမုတ်အပ်သူ တရားမဲ့ကျင့်အံ့၊ တပါးသူများ အဘယ်ဆိုဖွယ်ရှိအံ့နည်း၊ မင်းတရားမစောင့်လျှင် တနိုင်ငံလုံး ဆင်းရဲရ၏၊ (အပန်စကားကိုလည်း နည်းတူမိန့်ပြီး မင်းတရားစောင့်လျှင် တနိုင်ငံလုံး ချမ်းသာရပေသတည်းဟု ဟောတော်မူသည်။)</p> <p>မင်းတရားမစောင့် - ရှေးမင်းများထားခဲ့သော ဆယ်ဖို့ တဖို့အခွန်ကိုလည်းကောင်း၊ အပြစ်အလျောက် ဒဏ်ကိုလည်းကောင်းမယူဘဲ ထို့ထက်အလွန်အခွန်ကောက်ခြင်း ဒဏ်ဆောင်စေခြင်းများတည်း။</p> <p>နတ်များအမျက်ထွက်ကြ - လေမညီမညွတ်တိုက်၊ လမ်းမှန်မတိုက်၍သစ်ပင်ဗိမာန်များ ပျက်စီးကြရကား နတ်များ စိတ်ဆိုးပြီး မိုးရွာသွန်းခွင့် မပေးကြ။</p> <p>နက္ခတ်တာရာညီညွတ် - သီတင်းကျွတ် လပြည့်သည် ကြတ္တိကာနက္ခတ်ကို ရ၍နတ်တော် လပြည့်သည် မိဂသီနက္ခတ်ကို ရခြင်းဟူသော ထိုထိုလပြည့်အား လျော်သော နက္ခတ်ကို ရခြင်းတည်း၊ မြောက်လေ ၆-လ၊ တောင်လေ ၆-လဟု ထိုထိုဇနပုဒ်များအလျော်ချိန် လေတိုက်မှုကား ရာသီလေမှန်သည်၊ မကြမ်းမနု လမ်းအတိုင်း တိုက်ခြင်းကား လေလမ်းကြောင်း မှန်သည်မည်သည်။</p> <h3>(၈) ၃-အပဏ္ဏကဝဂ်၊ ၁-ပဓာနသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မချွတ်ယွင်းသော အကျင့်ကိုကျင့်သည် မည်၏၊ ထိုရဟန်းအား အာသဝေါကုန်ရန် အကြောင်းသည်လည်း ပြည့်စုံ၏၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> <br>စာမျက်နှာ-581 <hr> ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ အကြားအမြင်များ၏၊ ထက်သန်သော လုံ့လရှိ၏၊ ပညာရှိ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၂-သမ္မာဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် (လ) အထက်သုတ်အတိုင်း။ ၄-မျိုးမှာ နေက္ခမ္မဝိတက်၊ အဗျာပါဒဝိတက်၊ အဝိဟိံသဝိတက်၊ အမြင်မှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <h3>၃-သပ္ပုရိသသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို သူယုတ် ဟု သိအပ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>၁။ ဤလောက၌ သူယုတ်သည် သူတပါး၏ ကျေးဇူးမဲ့ကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏၊ မေးသော်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာ ရှိအံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ ရှေးရှုဆောင်၍ မေးသည်ရှိသော် မယုတ်လျော့စေမူ၍ မဆိုင်းမတွ အပြည့်အစုံ အကျယ်တဝင့် သူတပါးကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း” ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၂။ သူယုတ်သည် သူတပါး၏ ကျေးဇူးကို မေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေးသော်ကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရှိရာ ရှိအံ့နည်း၊ ပြဿနာ...သော် ယုတ်လျော့စေ၍ ဆိုင်းဆိုင်းတွတွ မပြည့်မစုံ အကျယ်မဖွင့်ဘဲ သူတပါးကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏။ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း”ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၃။ သူယုတ်သည် မိမိ၏ကျေးဇူးမဲ့ကို မေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေး...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) ယုတ်လျော့စေ၍ (လ) ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း”ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၄။ သူယုတ်သည် မိမိ၏ကျေးဇူးကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏။ မေးသော်ကား... အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) မယုတ်လျော့စေမူ၍ (လ) မိမိကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏။ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူယုတ်တည်း”ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူကို သူတော်ကောင်း ဟု သိအပ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ–</p> <p>၁။ သူတော်ကောင်းသည် သူတပါး၏ကျေးဇူးမဲ့ကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေးသော်ကား...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) ယုတ်လျော့စေ၍ (လ) ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း”ဟု သိရမည့် အကြောင်းတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-582 <hr> ၂။ သူတော်ကောင်းသည် သူတပါး၏ကျေးဇူးကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏၊ မေးသော်ကား...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) မယုတ်လျော့စေ၍ (လ) သူတပါး၏ ကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း” ဟု သိရမည့်အကြောင်းတည်း။</p> <p>၃။ သူတော်ကောင်းသည် မိမိ၏ကျေးဇူးမဲ့ကို မမေးသော်လည်း ထင်စွာပြု၏။ မေးသော်ကား...အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) မယုတ်လျော့စေမူ၍ (လ) မိမိကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း” ဟု သိရမည့် အကြောင်းတည်း။</p> <p>၄။ သူတော်ကောင်းသည် မိမိ၏ကျေးဇူးကို မေးသော်လည်း ထင်စွာမပြု၊ မမေးသော်ကား....အံ့နည်း၊ ပြဿနာအလို့ငှာ (လ) ယုတ်လျော့စေ၍ (လ) မိမိကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်၏၊ ထိုအကြောင်းသည် “ဤအရှင်ကား သူတော်ကောင်းတည်း”ဟု သိရမည့် အကြောင်းတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ချွေးမကို အကြင်ညဉ့်၌သော်လည်းကောင်း၊ နေ့၌သော်လည်းကောင်း ခေါ်ဆောင်လာခဲ့၏။ ထိုခေါ်လာခဲ့သော ညဉ့်နေ့၌သာ ထိုချွေးမအား ယောက္ခမမိန်းမ၊ ယောက္ခမယောက်ျား၌ လည်းကောင်း၊ လင်၌လည်းကောင်း၊ အယုတ်သဖြင့် ကျွန်အမှုလုပ် ယောက်ျားတို့၌ လည်းကောင်း လွန်ကဲသော အရှက်အကြောက်သည် ရှေးရှုတည်၏။ ထိုချွေးမသည် နောင်အခါ၌ ပေါင်းသင်း အကျွမ်းဝင်ခြင်းကို စွဲ၍ ယောက္ခမများကို လည်းကောင်း၊ လင်ကို လည်းကောင်း “ဖယ်ကြစမ်းပါ၊ အဘယ်ကို သင်တို့ သိကြကုန်အံ့နည်း” ဟု ဆိုသကဲ့သို့ ဤအတူသာလျှင် ဤသာသနာတော်၌ အချို့သော ရဟန်းသည် အကြင်ညဉ့်နေ့၌ လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်ရောက်၏၊ ထိုရဟန်းပြုသော ညဉ့်နေ့၌သာလျှင် ဘိက္ခု၊ ဘိက္ခုနီ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာတို့၌ လည်းကောင်း၊ အယုတ်သဖြင့် အရံစောင့်သာမဏေတို့၌ လည်းကောင်း လွန်ကဲသော အရှက်အကြောက်သည် ရှေးရှုတည်၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် နောင်အခါ၌ ပေါင်းသင်း အကျွမ်းဝင်ခြင်းကို စွဲ၍ ဆရာကိုလည်းကောင်း၊ ဥပဇ္ဈာယ်ကို လည်းကောင်း “ဖဲကြကုန်လော့၊ အဘယ်ကို သင်တို့ သိကြကုန်အံ့နည်း”ဟု ဆို၏။ ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ ရောက်လာခါစ ချွေးမနှင့် တူသော စိတ်ဖြင့် နေအံ့ဟု ကျင့်ရမည်၊ သင်တို့ ဤအတိုင်း ကျင့်ကြဟု မိန့်။</p> <h3>၄-၅။ ပဌမ၊ ဒုတိယ အဂ္ဂသုတ်</h3> <p>မြတ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ- မြတ်သောသီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ၊ ဝိမုတ္တိတို့တည်း။ ဒုတိယအတွက် မြတ်သောရုပ်၊ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ ဘဝတို့တည်းဟု မိန့်။ (အရဟတ္တဖိုလ် ရသော သီလ စသည်နှင့် အကြင်ရုပ်စသည်ကို သုံးသပ်၍ အရဟတ္တဖိုလ် ရ၏၊ ထိုရုပ်စသည်တည်း၊ အကြင်အတ္တဘော၌ တည်၍ ရဟန္တာဖြစ်၊ ထိုအတ္တဘောသည် မြတ်သော ဘဝတည်း။)<br> <br>စာမျက်နှာ-583 </p><hr> <h3>၆-ကုသိနာရသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံခါနီး ကုသိနာရုံပြည် တောင်တံခါး၏အကွေ့ မလ္လာမင်းတို့၏ အင်ကြင်းဥယျာဉ်၌ အင်ကြင်းပင်ပျို အစုံတို့၏ အကြား သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းတော်များအား- ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ၌ဖြစ်စေ၊ မဂ်၌ဖြစ်စေ၊ အကျင့်၌ ဖြစ်စေ ယုံမှားတွေးတောခြင်းသည် တစုံတယောက်သော ရဟန်းအား ဖြစ်ခဲ့မှု သင်တို့ မေးလျှောက်ကြ၊ “မြတ်စွာဘုရား ငါတို့မျက်မှောက်မှာ ထင်ရှားရှိပါလျက် ဘုရားရှင်ကို ရှေ့တော်၌ ပြန်မေးဖို့ ငါတို့ မစွမ်းနိုင်ခဲ့ကြ”ဟု နောင်အခါ နှလုံးမသာ မဖြစ်ကြစေကုန်လင့်ဟု မိန့်တော်မူသော် ရဟန်းများ ဆိတ်ဆိတ်နေကြ၏။</p> <p>၂-ကြိမ်မြောက် ၃-ကြိမ်မြောက်လည်း မိန့်တော်မူ၏။ ၂-ကြိမ်မြောက် ၃-ကြိမ်မြောက်လည်း ရဟန်းတော်များ ဆိတ်ဆိတ်နေကြကုန်၏။</p> <p>ထို့နောက် ဘုရားရှင်က “သင်တို့သည် ဘုရား၌ ရိုသေလေးစားသဖြင့် မမေးလျှောက်ကြကုန်သော်လည်း ဖြစ်ငြားအံ့၊ အဖော်ရဟန်း အချင်းချင်းအားမူလည်း မိမိယုံမှားတွေးတောခြင်းကို ပြောကြားလော့”ဟု မိန့်ပြန်ရာ၌လည်း ဆိတ်ဆိတ်ပင် နေကြ၏၊ ထိုအခါ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဘုရားရှင်အား “အရှင်ဘုရား၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ ဤရဟန်းသံဃာထဲ၌ ရဟန်းတပါးအားမျှသော်လည်း ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ၌ ဖြစ်စေ၊ မဂ်၌ဖြစ်စေ၊ အကျင့်၌ဖြစ်စေ ယုံမှားတွေးတောခြင်း မရှိ”ဟု တပည့်တော် ယုံကြည်ပါသည်ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>အာနန္ဒာ၊ သင်ကား ယုံကြည်သဖြင့်သာ လျှောက်၏။ စင်စစ်သော်ကား ဤအရာ၌ ဘုရား၏ ဉာဏ်တော်အရာပင် ဖြစ်၏၊ ဤရဟန်းသံဃာထဲ၌ ရဟန်းတပါးအားမျှသော်လည်း ဘုရားစသည်၌ ယုံမှားတွေးတောခြင်း မရှိလေ၊ ဤ ၅၀၀-သော ရဟန်းတို့တွင် ဂုဏ်အားဖြင့် အယုတ်ဆုံးရဟန်းသည် သောတာပန်တည်း၊ အပါယ်မကျ၊ ကိန်းသေမြဲ၏၊ အထက်မဂ် ၃-ပါးလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိ၏ဟု မိန့်။</p> <p>တောင်တံခါးအကွေ့ - တောင်တံခါးမှထွက်၊ အရှေ့ဘက်သွားသော အင်ကြင်းတောတန်းမှ မြောက်ဘက်ပြန်ဆုတ်၍ တည်သော အလယ်အရပ်တည်း။</p> <p>ဘုရား၌ ရိုသေ၍ မမေး - ငါတို့ ဘုရားထံမှာ ရဟန်းပြုကြ၊ ပစ္စည်း ၄-ပါးလည်း ဘုရားထံမှပဲ ရကြ၊ ဤအတွင်း မယုံမှားကြဘဲ ယခု နောက်ဆုံး ပရိနိဗ္ဗာန်စံခါနီးမှ ငါတို့ ယုံမှားပြုရန် မသင့်ဟု ရိုသေ၍ မမေးခြင်းမျိုး မဖြစ်ကြနှင့်ဟု မိန့်တော်မူလိုရင်း ဖြစ်သည်၊ တင်းတိမ်တွင်းနေ ရဟန်း ၅၀၀-တွင် ဂုဏ်အငယ်ဆုံး သောတာပန်ရဟန်းမှာ အရှင်အာနန္ဒာသာတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-584 </p><hr> <h3>၇-အစိန္တေယျသုတ်</h3> <p>မကြံသင့်သော ဤ ၄-မျိုးတို့ကို မကြံအပ်ကုန်၊ ယင်း ၄-မျိုးတို့ကို ကြံသူသည် ရူးသွပ်ရန် ဆင်းရဲပင်ပန်းရန်သာ ဖြစ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ မကြံသင့်သော ဘုရားရှင်တို့၏ ဘုရားအရာကို မကြံအပ်။<br> ၂။ မကြံသင့်သော ဈာန်ရပုဂ္ဂိုလ်၏ ဈာန်အရာကို မကြံအပ်။<br> ၃။ မကြံသင့်သော ကံအကျိုးကို မကြံအပ်။<br> ၄။ မကြံသင့်သော လောကကို ကြံခြင်းကို မကြံအပ်။<br> ယင်းတို့ကို ကြံသူသည် ရှူးသွပ်ရန် ပင်ပန်းဆင်းရဲရန်သာ ဖြစ်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဘုရားအရာ - သဗ္ဗညုတဉာဏ်စသော ဘုရားဂုဏ်တော်တို့၏ ဖြစ်ခြင်းနှင့် အာနုဘော်တည်း။ အဘိဉာဉ်ကား ဈာန်အရာ။ ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနိယ စသည်တို့ကား ကံအရာတည်း။</p> <p>လောကကို ကြံခြင်း - မည်သူက လ၊ နေ၊ မဟာပထဝီ၊ သမုဒ္ဒရာကို ပြုအပ်သနည်း၊ မည်သူက သတ္တဝါ၊ တောင်၊ သရက်၊ ထန်း၊ အုန်းပင် စသည်တို့ကို ဖြစ်စေသနည်းဟု လောကကို ကြံခြင်းတည်း။</p> <h3>ဂ-ဒက္ခိဏသုတ်</h3> <p>အလှူစင်ကြယ်ကြောင်း ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>၁။ အလှူပေးပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့်သာ စင်ကြယ်၍ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် မစင်ကြယ်သော အလှူမျိုး။</p> <p>၂။ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့်သာ စင်ကြယ်၍ အလှူပေးပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် မစင်ကြယ်သော အလှူမျိုး။</p> <p>၃။ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-ဦးလုံးကြောင့်လည်း မစင်ကြယ်သော အလှူမျိုး။<br> ၄။ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-ဦးလုံးကြောင့်လည်း စင်ကြယ်သော အလှူမျိုးတို့တည်း။</p> <p>အလှူပေးပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့်သာ စင်ကြယ်၍ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် မစင်ကြယ်သော အလှူဟူသည်- ဤလောက၌ အလှူပေးသူသည် သီလရှိ၏၊ ကောင်းသောသဘော ရှိ၏၊ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်ကား သီလမရှိ၊ ယုတ်မာသော သဘောရှိ၏၊ ဤအလှူတည်း။ (ကြွင်း ၃-မျိုး၌လည်း သီလရှိ မရှိ၊ သဘောကောင်း ယုတ်ဖြင့် တွဲ၍ ခွဲလေ။)</p> <p>အလှူရှင်ကြောင့် စင်ကြယ် - ဝေဿန္တရာမင်းကြီး သက်သေပြ။ ချဲ့- မင်းကြီးသည် ဇူဇကာပုဏ္ဏားအား သားသမီးများလှူ၍ မြေလှုပ်ရသည်၊ ၁-အလှူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-585 <hr> အလှူခံကြောင့် စင်ကြယ် - ၂-အလှူကို ကလျာဏီမြစ်ဝ ရွာတံခါးနေ တံငါသည်ကို သက်သေပြ။ ချဲ့- တံငါသည်သည် ဒီဃသုမနထေရ်အား ၃-ကြိမ် ဆွမ်းလှူပြီး သေခါနီး လျောင်းစဉ် “ယင်းဆွမ်းအလှူသည် ငါ့ကိုအပါယ်မှကယ်ထုတ်ပေးသည်”ဟု ဆိုသည်။</p> <p>၂-ဦးလုံးကြောင့် မစင်ကြယ် - ခုမာနအရပ်နေ မုဆိုးကို သက်သေပြ။ ချဲ့- မုဆိုးသည် သူသေအတွက် ဒုဿီလအား ၃-ကြိမ်လှူရာ တတိယအကြိမ်၌ “နတ်ဘီလူး ဒုဿီလသည် ငါ့အစာကို လုနေသည်”ဟု အော်မည်သည်၊ နောက်ထပ် သီလရှိ ရဟန်းတပါးအားလှူ၍ အမျှဝေမှ ကောင်းမှုရောက်သွားသည်။ အသဒိသဒါနမျိုးကို ၂-ဦးလုံး စင်ကြယ်ရာ၌ သက်သေပြသင့်၏။</p> <h3>၉-ဝဏိဇ္ဇသုတ်</h3> <p>အရှင် သာရိပုတ္တရာက ဘုရားရှင်အား အရှင်ဘုရား၊ ဤလောက၌ အချို့သူ၏ အားထုတ်အပ်သော ကုန်သွယ်မှုသည် ကုန်သွယ်မှုခြင်း တူပါလျက် ပျက်စီးခြင်းသို့ရောက်ရခြင်း၊ ရည်မှန်းတိုင်း မဖြစ်ရခြင်း၊ ရည်မှန်းတိုင်း ဖြစ်ရခြင်း၊ ရည်မှန်းသည်ထက် ပို၍ အကျိုးရှိခြင်း၏အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်းဟု လျှောက်သည်။</p> <p>၁။ သာရိပုတ္တရာ၊ ဤလောက၌ အချို့သူသည် မကောင်းမှုကို ပယ်ပြီး ငြိမ်းပြီးသော ရဟန်း ပုဏ္ဏားသို့ ချဉ်းကပ်၍ “အရှင်ဘုရားလိုသော ပစ္စည်းကို မိန့်တော်မူပါ”ဟု ဖိတ်ကြား၏၊ ထိုသူသည် ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို မလှူ၊ ထိုသူသည် ထိုဘဝမှ စုတေ၍ ဤလူ့ဘုံသို့ ပြန်လာခဲ့မူ အကြင် အကြင်ကုန်သွယ်မှုကိုပင် အားထုတ်၏၊ ထိုသူ၏ ထိုအားထုတ်အပ်တိုင်းသော ကုန်သွယ်မှုသည် ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>၂။ ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို ရည်မှန်းတိုင်း မပေးလှူ (လ) ရည်မှန်းတိုင်း မဖြစ်။<br> ၃။ ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို ရည်မှန်းတိုင်း လှူ၏။ (လ) ရည်မှန်းတိုင်း ဖြစ်ရ၏။</p> <p>၄။ ထိုဖိတ်ကြားသော ပစ္စည်းကို ရည်မှန်းသည်ထက် ပို၍လှူ၏၊ (လ) ရည်မှန်းသည်ထက် ပို၍ အကျိုးရှိ၏၊ အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား ဤသည်ပင်တည်းဟု မိန့်။</p> <p>စာမျက်နှာ-586 </p><hr> <h3>၁၀-ကမ္ဗောဇသုတ်</h3> <p>ကောသမ္ဘီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော ဘုရားရှင်အား အရှင်အာနန္ဒာက အရှင်ဘုရား၊ မာတုဂါမသည် လွှတ်ရုံးသဘင်၌ မနေရခြင်း၊ ကြီးပွားရေးအလုပ်ကို မလုပ်ရခြင်း၊ ကမ္ဗောဇတိုင်းသို့ မသွားရခြင်း၏ အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်းဟု လျှောက်ရာ မာတုဂါမသည် အမျက်ထွက်တတ်၊ ငြူစူတတ်၊ ဝန်တိုတတ်၊ ပညာမရှိ၊ ထို့ကြောင့်တည်း မိန့်။</p> <p>လွှတ်ရုံးသဘင် - တရားဆုံးဖြတ်ရန် နေရာတည်း။ လယ်ထွန်ကုန်သွယ်စသည်များကား ကြီးပွားရေးအလုပ် ဖြစ်သည်။ ကမ္ဗောဇတိုင်းဆိုသည်ကား ဒေသနာမျှသာ၊ ဥစ္စာဆည်းပူးရန် ဘယ်တိုင်းတပါးမျှ မသွားရ ဆိုလိုသည်။<br> အမျက်ထွက်ခြင်း စသည်အပြစ် - အမျက်ထွက်လျှင် အကျိုးရှိ မရှိ မသိ၊ ငြူစူလျှင် သူတပါးစည်းစိမ် သည်းမခံနိုင်၊ ဝန်တိုလျှင် ဥစ္စာပေး၍ ကိစ္စပြီးအောင် မပြုနိုင်၊ ပညာမရှိလျှင် ကိစ္စကြီးငယ်ကို စီမံနိုင်စွမ်း မရှိ။</p> <h3>(၉) ၄-မလဝဂ်၊ ၁-ပါဏာတိပါတသုတ်</h3> <p>ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ- သူ့အသက်သတ်၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ အမှားပြောလေ့ ရှိခြင်းတို့တည်း။ ထို ၄-ပါး ရှောင်ကြဉ်က နတ်ပြည်ရောက်ရ၏။</p> <h3>၂-မုသာဝါဒသုတ်</h3> <p>ငရဲရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ- အမှားပြော၊ ကုန်းစကားဆို၊ စကားကြမ်းဆို၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုလေ့ရှိခြင်းတည်း။ ထို ၄-ပါးကို ရှောင်ကြဉ်က နတ်ပြည်ရောက်ရ၏။</p> <h3>၃-အဝဏ္ဏာရဟသုတ်</h3> <p>ငရဲရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ- ဉာဏ်ဖြင့် မစိစစ် မသက်ဝင်ဘဲ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ဂုဏ်ကို၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ပြောဆိုခြင်း၊ မကြည်ညိုသင့်ရာ၌ ကြည်ညိုခြင်းကို၊ ကြည်ညိုသင့်ရာ၌ မကြည်ညိုခြင်းကို ဖြစ်စေခြင်းတည်း။ ထို ၄-ပါးကို ဉာဏ်ဖြင့် စိစစ်သက်ဝင်၍ အဖြောင့်အမှန် ပြောဆိုဖြစ်စေက နတ်ပြည်ရောက်ရ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-587 </p><hr> <h3>၄-ကောဓဂရုသုတ်</h3> <p>ငရဲသို့ရောက်ကြောင်း တရား ၄-မျိုးမှာ အမျက်ထွက်ခြင်းကို အလေးပြု၍၊ ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်းကို အလေးပြု၍၊ လာဘ်ရခြင်းကို အလေးပြု၍၊ အရိုအသေပြုမှုသက္ကာရကို အလေးပြု၍ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးမပြုခြင်းတည်း။ သူတော်ကောင်းတရားကိုသာ အလေးပြု၍ အမျက်ထွက်ခြင်းစသည် ၄-ပါးကို အလေးမပြုလျှင် နတ်ပြည် ရောက်ရ၏။ (ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ကား နောက်သုတ်များ၌လည်း ပါဝင်၏။)</p> <h3>၅-တပောတပသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-<br> (၁) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်။<br> (၂) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်။<br> (၃) အလင်း၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်။<br> (၄) အလင်း၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>(၁) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ယုတ်နိမ့်သောအမျိုးဟု ဆိုအပ်သော ဒွန်းစဏ္ဍားမျိုး၌ သော်လည်းကောင်း၊ နှီးသမား၊ တံငါ၊ မုဆိုး၊ သားရေလုပ်သမား၊ ပန်းမှိုက်သွန်မျိုး၌ သော်လည်းကောင်း ဖြစ်၏။ ဆင်းရဲ၏။ ထမင်းအဖျော် စားသောက်ဖွယ် နည်းပါး၏။ ငြိုငြင်သဖြင့် အသက်မွေးရ၏၊ ယင်းအမျိုး၌ အစားအဝတ်ကို ငြိုငြင်စွာ ရ၏။ ထိုသူသည် အဆင်းမလှ၊ ရှုချင်ဖွယ်မရှိ၊ ပုကွ၍ အနာလည်းများ၏၊ ကန်းသူ၊ ကောက်သူ၊ ခွင်သူ၊ ဆွံ့သူသော်လည်း ဖြစ်ရ၏။ ထမင်း အဖျော် အဝတ် ယာဉ် ပန်းနံ့သာ နံ့သာပျောင်း အိပ်ရာနေရာ ဆီမီး အဆောက်အဦကို ရသူမဟုတ်၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>(၂) အမှောင်၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် ယုတ်နိမ့်သောအမျိုးဟုဆိုအပ်သော (လ) ရသူမဟုတ်၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ကောင်းမှုကိုပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>(၃) အလင်း၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် မြတ်သောအမျိုးဟုဆိုအပ်သော ခတ္တိယ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ဂဟပတိ မဟာသာလ အမျိုး၌သော်လည်းကောင်း ဖြစ်ရ၏။ ကြွယ်ဝ၏၊ များသော ဥစ္စာစည်းစိမ် ရွှေငွေရှိ၏၊ များသော နှစ်သက်ဖွယ် အသုံးအဆောင် ဥစ္စာစပါးရှိ၏။ ထိုသူသည် အဆင်းလှ ရှုချင်ဖွယ် ကြည်ညိုဖွယ်လည်းရှိ၏၊ ကောင်းမြတ်သော အဆင်းသဏ္ဌာန်</p> <p>စာမျက်နှာ-588 <hr> နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ထမင်း အဖျော် (လ) ဆီမီးအသုံးအဆောင်ကို ရသူဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုကို ပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>(၄) အလင်း၌ဖြစ်၍ အလင်းလျှင် လည်းလျောင်းရာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်- အချို့သူသည် မြတ်သောအမျိုးဟု ဆိုအပ်သော (လ) ရသူဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဖြင့် ကောင်းမှုကို ပြု၏၊ ပြု၍သေပြီးနောက် နတ်ပြည်၌ဖြစ်ရ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>အမှောင်၌ဖြစ်၍ အမှောင်လျှင် လားရာရှိ - အပြင်အလင်း မမြင်ရမီ အမိဝမ်း၌ပင် သေ၍ အပါယ်ကျကာ အာယုကပ်ပတ်လုံး ခံရမည့်သူကိုလည်း ယူရမည်၊ ထိုသူကား ဖုံးကွယ်လျှို့ဝှက်သူဖြစ်၍ ဤသို့ဖြစ်တတ်သည်။</p> <h3>၆-ဩဏတောဏတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ယုတ်နိမ့်သည်ဖြစ်၍ ယုတ်နိမ့်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ယုတ်နိမ့်သည်ဖြစ်၍ မြင့်မြတ်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ မြင့်မြတ်သည်ဖြစ်၍ ယုတ်နိမ့်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ မြင့်မြတ်သည်ဖြစ်၍ မြင့်မြတ်လတ္တံ့သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၇-ပုတ္တသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- မတုန်လှုပ်သောရဟန်း၊ ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့် တူသောရဟန်း၊ ပဒုမ္မာကြာနှင့် တူသောရဟန်း၊ ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန်းတို့တည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သော ရဟန်းဟူသည်- ရဟန်းသည် သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ကျင့်ဆဲဖြစ်၏၊ အတုမရှိသော အရဟတ္တဖိုလ်ကို တောင့်တလျက်နေ၏၊ ရေမြေကို အစိုးရသော ဦးထိပ်၌ အဘိသိက်သွန်းပြီးသော မင်း၏ အဘိသိက်သွန်းထိုက်သော သားကြီးသည် အဘိသိက်မသွန်းရသေးသော်လည်း မတုန်မလှုပ်သကဲ့သို့သော ရဟန်းတည်း။</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေ၏၊ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့်ကား တွေ့ထိမနေ၊ ဤရဟန်းတည်း။</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) ရောက်နေ၏။ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကိုလည်း နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍နေ၏၊ ဤရဟန်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-589 <hr> ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့သော ရဟန်းဟူသည်- ရဟန်းသည် သုံးဆောင်ပါဟု တောင်းပန်အပ်သည်ဖြစ်၍သာလျှင် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်းကို သုံးဆောင်ရသည်က များ၏၊ မတောင်းပန်ဘဲ သုံးဆောင်ရသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း။ အတူနေ သီတင်းသုံးဖော်တို့သည် ထိုရဟန်းအား နှစ်မြို့ဖွယ် ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံဖြင့်သာလျှင် ပြုမူကြသည်က များ၏၊ မနှစ်မြို့ဖွယ်ပြုကြသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း။ နှစ်မြို့ဖွယ်ပူဇော်ခြင်းကိုသာလျှင် ဆောင်ကြသည်က များ၏၊ မနှစ်မြို့ဖွယ်ပူဇော်ခြင်းကို ဆောင်ကြသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း။ သည်းခြေ၊ သလိပ်၊ လေ တပါးစီကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ ၃-ပါးပေါင်းဆုံမိခြင်း သန္နိပါတ်ကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ ဥတုဖောက်ပြန်မှု၊ မညီမညွတ်ဆောင်ရွက်မှု၊ သူတပါးတို့ လုံ့လပြုမှုကြောင့် သော်လည်းကောင်း၊ ကံအကျိုးပေးမှုကြောင့် သော်လည်းကောင်း ဖြစ်သောဝေဒနာတို့သည် ထိုရဟန်းအား များစွာမဖြစ်ကုန်၊ အနာရောဂါနည်း၏။ မျက်မှောက်ချမ်းသာကြောင်း စိတ်မြတ်၌ ဖြစ်ကုန်သော ဈာန် ၄-ပါးတို့ကို အလိုရှိတိုင်း မငြိုမငြင် မပင်မပန်းရ၏၊ အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) ရောက်နေ၏။ ဤရဟန်းတည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့၊ “ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန်းမည်၏”ဟူသော အကြင်စကားကိုဆိုသူသည် ကောင်းစွာဆိုသူဖြစ်ရာ၏၊ ထိုစကားကို ကောင်းစွာဆိုသူသည် ငါဘုရားကိုသာ ရည်ညွှန်း၍ ဆိုရာ၏၊ ငါဘုရားသည် အလှူခံတော်မူပါဟု တောင်းပန်အပ်သည်ဖြစ်၍သာလျှင် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ ဆေးကို သုံးဆောင်ရသည်က များ၏၊ မတောင်းပန်ဘဲ သုံးဆောင်ရသည်ကား အနည်းငယ်သာတည်း၊ (လ) ရောက်နေ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>မတုန်လှုပ်သောရဟန်း - သေက္ခ ၇-ယောက်တည်း၊ သာသနာ၌ မူလဖြစ်သော သဒ္ဓါ၌တည်သောကြောင့် မတုန်လှုပ်တော့ပေ။ ပုဏ္ဍရိက်ကြာကား ပွင့်ချပ်တရာ မပြည့်သလို ဈာန်အဘိညာဉ်မရ၊ ဂုဏ်မမြင့်သော သုက္ခဝိပဿက ရဟန္တာမျှဖြစ်၏။ ပဒုမ္မာကြာကား ပွင့်ချပ်တရာပြည့်သလို ဈာန်အဘိညာဉ်ရ၏၊ ဂုဏ်ပြည့်သော ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တ ရဟန္တာကား ယင်းကြာနှင့် တူသည်။</p> <p>သိမ်မွေ့နူးညံ့သောရဟန်း - ကိုယ် စိတ် နူးညံ့ဆင်းရဲကင်း၏၊ စင်စစ် ချမ်းသာခြင်းရှိသော မိမိကိုယ်တော်မြတ်ကို သော်လည်းကောင်း၊ အလားတူရဟန္တာများကိုလည်းကောင်း ပြသည်။</p> <p>တောင်းတောင်းပန်ပန် - သင်္ကန်း၌ ဗာကုလထေရ်၊ ဆွမ်း၌ ရှားတောခရီးဝယ် သီဝလိထေရ်၊ ကျောင်း၌ အဋ္ဌကနာဂရသုတ်ဝယ် အာနန္ဒာထေရ်၊ ဆေး၌ ပိလိန္ဒဝစ္ဆမထေရ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-590 <hr> ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ မတုန်လှုပ်သော ရဟန်းစသော အထက်ပုတ္တသုတ်လာ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သော ရဟန်းဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် အပါယ်မကျ၊ ကိန်းသေမြဲသော အထက်မဂ် ၃-ပါး လားရာရှိသော သောတာပန်တည်း။ (သာသနာ၌ ထောက်တည်ရာ ရသောကြောင့်တည်း။)</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း တကြိမ်သာ ဤလူ့ဘုံလာ၍ ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုသော သကဒါဂါမ်တည်း။ (ဂုဏ်မများသေး၍ ပွင့်ချပ်မများသော ကြာနှင့်တူသည်။)</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့်တူသော ရဟန်းဟူသည်- အောက်ကာမဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ်ပဋိသန္ဓေနေ၍ ဤဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုလတ္တံ့သော ထိုဘုံမှ ပြန်လည်ခြင်းသဘော မရှိသော အနာဂါမ်တည်း။ (ဂုဏ်များ၍ ပွင့်ချပ်တရာရှိသောကြာနှင့် တူသည်။)</p> <p>ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့သော ရဟန်းဟူသည်- အာသဝေါတရားတို့ ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ရဟန္တာတည်း။ (ကြမ်းအောင်ပြုသော ကိလေသာအားလုံး အကြွင်းမဲ့ပြတ်၍ နူးညံ့ခြင်းသို့ရောက်သည်။)</p> <h3>၉-သမ္မာဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ မတုန်မလှုပ်သော ရဟန်းစသော အထက်ပုတ္တသုတ်လာ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သောရဟန်းဟူသည်- အမြင်မှန်သမ္မာဒိဋ္ဌိစသော မဂ္ဂင် ၈-ပါးရှိသူတည်း။</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့် တူသော ရဟန်းဟူသည်- မဂ္ဂင် ၈-ပါး အပြင် မှန်ကန်သော ဉာဏ်၊ မှန်ကန်သော လွန်မြောက်ခြင်း အရဟတ္တဖိုလ်ရှိသူတည်း၊ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိကာ မနေ။</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့် တူသော ရဟန်းဟူသည်- အထက် ၁၀-ပါးအပြင် ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍ နေသူတည်း။ ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော...<br> <br>စာမျက်နှာ-591 <hr> ရဟန်းဟူသည်- အထက်ပုတ္တသုတ်လာ စတုတ္ထရဟန်းပင်တည်း၊ ဤလေးမျိုးတို့တည်း။ (ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ပဌမ သေက္ခ ၇-ဦး၊ ဒုတိယ သုက္ခဝိပဿက ရဟန္တာ၊ တတိယ ဥဘတောဘာဂ ဝိမုတ္တရဟန္တာ၊ စတုတ္ထ ဘုရားရှင်နှင့် ဘုရားရှင်အလားတူ ရဟန္တာတည်း၊ ပထမသုတ် ပုဂ္ဂိုလ်အတိုင်းပင် ဟောသည်၊ ဒေသနာမျှသာ ထူး၏။)</p> <h3>၁၀-ခန္ဓသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- မတုန်လှုပ်သော ရဟန်း စသော အထက် ပုတ္တသုတ်လာ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မတုန်လှုပ်သောရဟန်း ဟူသည် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ မရောက်သေးသော သေက္ခပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်၏။ နိဗ္ဗာန်ကို တောင့်တသည်ဖြစ်၍ နေသူတည်း။</p> <p>ပုဏ္ဍရိက်ကြာနှင့်တူသောရဟန်း ဟူသည်- ဤကားရုပ်၊ ဤကားရုပ် ဖြစ်ကြောင်း၊ ဤကား ရုပ်ချုပ်ခြင်း စသည်ဖြင့် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၌ ဖြစ်ပျက်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုနေသူတည်း၊ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍ကား မနေ။</p> <p>ပဒုမ္မာကြာနှင့်တူသောရဟန်း ဟူသည်— ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၌ ဖြစ်ပျက်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုနေကာ ဝိမောက္ခ ၈-ပါးတို့ကို နာမကာယဖြင့် တွေ့ထိ၍လည်း နေသူတည်း။<br> ရဟန်းတို့တွင် သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန်း ဟူသည်-- အထက် ပုတ္တသုတ်လာ စတုတ္ထရဟန်းပင်တည်း။ (ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ပဌမ-အရဟတ္တဖိုလ်အလို့ငှာ အားမထုတ်ဘဲ မေ့လျော့နေသော သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တည်း။ ဒုတိယ-မမေ့မလျော့ အားထုတ်သော ဈာန်မရ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်၊ တတိယ- အားထုတ်သော ဝိမောက္ခ ၈-ပါးရ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တည်း၊ စတုတ္ထမှာ သိမ်မွေ့နူးညံ့သော ရဟန္တာတည်း။)</p> <h3>(၁၀) ၅-အသုရဝဂ်၊ ၁-အသုရသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ---<br> ၁။ အသုရာဖြစ်၍ အသုရာအခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၂။ အသုရာဖြစ်၍ နတ်အခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၃။ နတ်ဖြစ်၍ အသုရာအခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၄။ နတ်ဖြစ်၍ နတ်အခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <p>အသုရာဖြစ်၍ အသုရာအခြံအရံရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ထိုသူ၏ ပရိသတ်သည်လည်း သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဤသူတည်း။ ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ်မှာ မိမိက သီလမရှိ သဘောယုတ်သော်လည်း ပရိသတ်က သီလရှိ သဘောကောင်းသည်၊ တတိယမှာ မိမိက သီလရှိ၊ သဘောကောင်း၊ ပရိသတ်က သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၊ စတုတ္ထမှာ ၂-ဘက်လုံး ကောင်း၏ဟု မာတိကာဖြင့် အမည်တပ်လေ။ (အသုရကာယ်နှင့်အတူ အဆင်းမလှသူကို အသုရာ၊ ဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့်စပ်၍ အဆင်းလှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသူ နတ်နှင့်တူသူကို နတ်ဟု ဤသုတ်၌ ဆိုသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-592 </p><hr> <h3>၂-ပဌမ သမာဓိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းကိုရ၏၊ သင်္ခါရတရားကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သော ပညာကိုကားမရ၊ အချို့ကား ပညာကိုရ၏၊ တည်ကြည်ခြင်းကိုမရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးကို မရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးရ၏၊ ဤသည်တို့တည်း။ (အပ္ပနာသမာဓိနှင့် သင်္ခါရကို သိမ်းဆည်းနိုင်သော ဝိပဿနာဉာဏ်ကို ရခြင်းတည်း။)</p> <h3>၃-ဒုတိယ သမာဓိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အချို့သူသည် မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းကို ရ၏၊ သင်္ခါရကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သော ပညာကိုကား မရ၊ အချို့ကား ပညာကိုရ၏၊ တည်ကြည်ခြင်းကိုမရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးကိုမရ၊ အချို့ကား ၂-ပါးလုံးကို ရ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတို့တွင်-</p> <p>၁။ တည်ကြည်ခြင်းကိုသာ ရ၍ ပညာကို မရသေးသူသည် တည်ကြည်ခြင်း၌ တည်၍ ပညာကို အားထုတ်အပ်၏။ ထိုသူသည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်းရ၏၊ သင်္ခါရကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သောပညာကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၂။ ပညာကိုသာရ၍ တည်ကြည်ခြင်းကို မရသူသည် ပညာ၌တည်၍ တည်ကြည်ခြင်းကို အားထုတ်အပ်၏၊ ထိုသူသည် နောင်အခါ...ပညာကိုလည်း ရ၏၊ တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၃။ တည်ကြည်ခြင်းပညာ ၂-ပါးလုံးကို မရသူသည် ထိုကုသိုလ်တရားကိုရရန် လွန်ကဲသောအလိုဆန္ဒ၊ လုံ့လကိုလည်းကောင်း၊ အားထုတ်ကြိုးစားခြင်း၊ မဆုတ်နစ်ခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ အောက်မေ့ခြင်း ဆင်ခြင်ဉာဏ်ကိုလည်းကောင်း ပြုအပ်၏။</p> <p>ပုဆိုးကို မီးလောင်၊ ဦးခေါင်းကို မီးလောင်သူသည် ထိုပုဆိုး၊ ထိုဦးခေါင်းကို မီးငြိမ်းစေရန် လွန်ကဲသော အလိုလုံ့လကိုလည်းကောင်း၊ (လ) ဆင်ခြင်ဉာဏ်ကို လည်းကောင်းပြုသကဲ့သို့ ပြုသူသည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏...ပညာကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၄။ တည်ကြည်ခြင်း ပညာ ၂-ပါးလုံးကို ရသူသည် ယင်းကုသိုလ်တရားတို့၌ပင် တည်ရှိ၍ အာသဝေါကုန်ရန် အတိုင်းထက်အလွန် အားထုတ်၏၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-593 </p><hr> <h3>၄-တတိယ သမာဓိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ (ပဌမသမာဓိသုတ်လာ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးအတူ။) ထိုတွင်—</p> <p>၁။ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်းကိုသာရ၍ သင်္ခါရကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သော ပညာကို မရသူသည် ပညာကို ရသူထံ ချဉ်းကပ်၍ “ငါ့ရှင်၊ အဘယ်သို့လျှင် သင်္ခါရတို့ကို မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်ကုန်သနည်း”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသူအား ပညာကိုရသူသည် “ငါ့ရှင်၊ သင်္ခါရတို့ကို ဤသို့ မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်ကုန်၏”ဟု မြင်သိသော အတိုင်း ပြောကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏ တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏၊ သင်္ခါရတို့ကို ရှုမြင်တတ်သော လွန်မြတ်သောပညာကို လည်း ရ၏။</p> <p>၂။ ပညာကိုရ၍ တည်ကြည်ခြင်းကို မရသူသည် တည်ကြည်ခြင်း ရသူထံ ချဉ်းကပ်၍ “ငါ့ရှင်၊ အဘယ်သို့ စိတ်ကို ကောင်းစွာထားအပ်၊ အနည်ထိုင်စေအပ်၊ တခုတည်းသော အာရုံရှိသည်၏ အဖြစ်ကိုပြုအပ်၊ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်စေအပ်သနည်း”ဟု ဆိုရာ၏၊ ထိုသူအား တည်ကြည်ခြင်း ရသူသည် “ငါ့ရှင်၊ စိတ်ကို ဤသို့ ကောင်းစွာထားအပ်၊ အနည်ထိုင်စေအပ်၊ တခုတည်းသော အာရုံရှိသည်၏ အဖြစ်ကို ပြုအပ်၊ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်စေအပ်၏”ဟု သိမြင်သောအတိုင်း ပြောကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် နောင်အခါ...ပညာကိုလည်း ရ၏..တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၃။ ၂-ပါးလုံးကို မရသူသည် ၂-ပါးလုံး ရသူထံ ချဉ်းကပ်၍ “ငါ့ရှင်၊ အဘယ်သို့လျှင် စိတ်ကို ကောင်းစွာထားအပ် (လ) ဆောက်တည်စေအပ်သနည်း၊ အဘယ်သို့ သင်္ခါရတို့ကို မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်သနည်း”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသူအား ထို ၂-ပါးလုံးကို ရသူသည် “ငါ့ရှင်၊ ဤသို့ စိတ်ကို ကောင်းစွာထားအပ် (လ) ဆောက်တည်စေအပ်၏။ ဤသို့ သင်္ခါရတို့ကို မှတ်အပ်၊ သုံးသပ်အပ်၊ ရှုအပ်ကုန်၏”ဟု မြင်သိသော အတိုင်း ပြောကြား၏။ ထိုသူသည် နောင်အခါ မိမိသန္တာန်၌ စိတ်၏တည်ကြည်ခြင်းကိုလည်း ရ၏၊ ပညာကိုလည်း ရ၏။</p> <p>၄။ ၂-ပါးလုံးရသူသည် ယင်းကုသိုလ်တရားတို့၌ပင် တည်၍ အာသဝေါကုန်ရန် အတိုင်းထက်အလွန် အားထုတ်ခြင်းကို ပြုအပ်၏၊ ဤသည်တို့တည်း။</p> <h3>၅-ဆဝါလာတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ—<br> ၁။ ကိုယ်ကျိုးဖို့လည်း မကျင့်၊ သူတပါးအကျိုးဖို့လည်း မကျင့်သူ။<br> ၂။ သူတပါးအကျိုးဖို့သာကျင့်၍ ကိုယ်ကျိုးဖို့ မကျင့်သူ။<br> ၃။ ကိုယ်ကျိုးဖို့သာကျင့်၍ သူတပါးအကျိုးဖို့ မကျင့်သူ။<br> ၄။ ၂-မျိုးလုံး အကျိုးဖို့ ကျင့်သူတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-594 <hr> ၂-ဘက်စွန်း မီးလောင်၍ အလယ်၌ မစင်လူးသော သင်္ချိုင်းတောမှ ထင်းမီးစသည် ရွာ၌လည်းကောင်း၊ တော၌လည်းကောင်း သစ်သားဖြင့် ပြုအပ်သော ကိစ္စကို မပြီးစေနိုင်သကဲ့သို့ ကိုယ်ကျိုး၊ သူကျိုး ၂-မျိုးလုံးဖို့ မကျင့်သူကို ထိုထင်းမီးစနှင့်တူ၏ဟု ငါဆို၏။</p> <p>ဤပဌမပုဂ္ဂိုလ်နှင့် သူကျိုးသာကျင့်သော ဒုတိယပုဂ္ဂိုလ် ဤ ၂-ဦးတွင် ဒုတိယသည် အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်၏။ ကိုယ်ကျိုးသာကျင့်သော တတိယပုဂ္ဂိုလ်ပါ ဤ ၃-ဦးတွင် ဤတတိယသည် အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်၏။ ၂-မျိုးလုံး ကျင့်သူပါ ဤ ၄-ဦးတွင် ဤစတုတ္ထပုဂ္ဂိုလ်သည် လွန်ကဲ မြင့်မြတ် ကြီးမှူးအပ်သူ ဖြစ်၏။</p> <p>နွားမမှ နို့ရည်၊ နို့ရည်မှ နို့ဓမ်း၊ ထိုမှတဆင့် ဆီဦး၊ ထောပတ်၊ ထောပတ်ကြည် အဆင့်ဆင့်ဖြစ်၍ အဆင့်ဆင့်မြတ်၏ဟု ဆိုအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတွင် စတုတ္ထပုဂ္ဂိုလ်သည် လွန်ကဲ မြင့်မြတ်ဆုံးဖြစ်သည်၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၆-ရာဂဝိနယသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ’ ကိုယ်ကျိုးသာ ကျင့်သူ၊ သူကျိုးသာကျင့်သူ၊ ၂-ကျိုးလုံး မကျင့်သူ၊ ၂-ကျိုးလုံး ကျင့်သူတို့တည်း။</p> <p>ကိုယ်ကျိုးသာ ကျင့်၍ သူကျိုးမကျင့်သူ ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ကိုယ်တိုင်ရာဂ ဖျောက်ရန် ကျင့်၏၊ သူတပါးအား ရာဂဖျောက်ရန် မဆောက်တည်စေ၊ ကိုယ်တိုင် ဒေါသ၊ မောဟ ဖျောက်ရန် ကျင့်၏။ သူတပါးအား ဒေါသ၊ မောဟ ဖျောက်ရန် မဆောက်တည်စေ၊ ဤသူတည်း။</p> <p>ရာဂစသည်ကို ပယ်ဖျောက်ရန် ကိုယ်တိုင်မကျင့်သော်လည်း သူတပါးအား ပယ်ဖျောက်ရန် ဆောက်တည်စေသူကား သူကျိုးသာ ကျင့်သူမည်၍၊ မိမိလည်း မကျင့်၊ သူတပါးအားလည်း ရာဂစသည် ဖျောက်ရန် မဆောက်တည်စေသူကား ၂-ကျိုးလုံး မကျင့်သူမည်သည်၊ မိမိလည်းကျင့်၊ သူတပါးကိုလည်း ကျင့်စေက ၂-ကျိုးလုံး ကျင့်သူတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၇-ခိပ္ပနိသန္တိသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ (အထက်ရာဂဝိနယသုတ်လာ) ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>မိမိကျိုးသာ ကျင့်သူ ဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာ သိမြင်နိုင်၏၊ ကြားနာပြီး တရားတို့ကို ဆောင်နိုင်သော သဘောရှိ၏၊ ဆောင်ပြီး တရားတို့၏ အနက်ကို ဆင်ခြင်နိုင်၏၊ အနက်ကို သိ၊ ပါဠိကို သိ၍ လောကုတ္တရာတရားအား လျော်သော အကျင့်ကိုလည်း ကျင့်၏။ (သို့သော်) ကောင်းသော စကား မြွက်ဆိုသံ မရှိ၊ သန့်ရှင်းသော၊ အပြစ်ကင်း၍ ကျပေါက်ခြင်း မရှိသော အနက်ကို သိစေတတ်၍ ယဉ်ကျေးသော စကားနှင့် မပြည့်စုံ၊ သီတင်းသုံးဖော်တို့အား အကျိုးစီးပွားကို မသိမြင်စေတတ်၊ တရားကို မဆောက်တည်စေတတ်၊ တရားကျင့်သုံးရန် မထက်သန် မရွှင်လန်းစေတတ်၊ ဤသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-595 <hr> သူကျိုးကိုသာ ကျင့်သူ ဟူသည်- အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာ မသိစွမ်းနိုင်၊ ကြားနာပြီး တရားတို့ကို ဆောင်နိုင်သော သဘောလည်း မရှိ၊ ဆောင်ပြီး တရားတို့၏ အနက်ကိုလည်း မဆင်ခြင်နိုင်၊ အနက်ကိုသိ၊ ပါဠိကိုသိ၍ လောကုတ္တရာတရားအား လျော်သောအကျင့်ကို မကျင့်။ (သို့သော်) ကောင်းသော စကားမြွက်ဆိုသံ ရှိ၏၊ သန့်ရှင်းသော အပြစ်ကင်း၍ ကျပေါက်ခြင်း မရှိသော အနက်ကို သိစေတတ်၍ ယဉ်ကျေးမှုရှိသော စကားနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သီတင်းသုံးဖော်တို့အား အကျိုးစီးပွားကို သိမြင်စေတတ်၊ တရားကို ဆောက်တည်စေတတ်၏၊ တရားကျင့်သုံးရန် ထက်သန် ရွှင်လန်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>မိမိကျိုး သူကျိုး ၂-မျိုးလုံး မကျင့်သူ ဟူသည်- အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ မသိစွမ်းနိုင်၊ (လ) အကျင့်ကိုလည်း မကျင့်၊ ကောင်းသော စကားမြွက်ဆိုသံ မရှိ၊ (လ) မရွှင်လန်းစေတတ်၊ ဤသူတည်း။</p> <p>၂-မျိုးလုံး ကျင့်သူ ဟူသည်- အချို့သူသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်စွာ သိစွမ်းနိုင်၏၊ (လ) အကျင့်ကိုလည်း ကျင့်၏၊ ကောင်းသောစကား မြွက်ဆိုသံရှိ၏၊ (လ) ရွှင်လန်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <h3>၈-အတ္တဟိတသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ကိုယ်ကျိုးသာ ကျင့်သူ စသော (အထက်ရာဂဝိနယသုတ်လာ) ၄-မျိုးတည်း။ (ပုဂ္ဂလဇ္ဈာသယ ဒေသနာဝိလာသအားဖြင့် ဟောသည်၊ နိဒ္ဒေသမပါ။)</p> <h3>၉-သိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အထက်သုတ်လာ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> မိမိကျိုးသာ ကျင့်သူ ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိကိုယ်တိုင် သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ သူတပါးကို ရှောင်ကြဉ်စေရန် မဆောက်တည်စေ၊ မိမိကိုယ်တိုင် မပေးသည်ကို ယူခြင်း၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်ခြင်း၊ အမှားပြောခြင်း၊ မူးယစ်မေ့လျော့ကြောင်း ဖြစ်သော သေအရက်သောက်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏၊ သူတပါးအား ရှောင်ကြဉ်ရန် မဆောက်တည်စေ၊ ဤသူတည်း။ (သိက္ခာပုဒ် ၅-ပါးနှင့် စပ်၍ ဤသုတ်ဟောသည်။)</p> <p>သူကျိုးသာ ကျင့်သူ ကား- ၅-ပါးမှ မိမိမရှောင်ကြဉ်သော်လည်း သူတပါးအား ရှောင်ကြဉ်ရန် ဆောက်တည်စေသည်၊ ၂-ဘက်ကျိုး မကျင့်သူ၊ ကျင့်သူများအား နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-596 </p><hr> <h3>၁၀-ပေါတလိယသုတ်</h3> <p>ဘုရားထံတော် ချဉ်းကပ်ရောက်လာသော ပေါတလိယပရိဗိုဇ်အား ဘုရားရှင်က ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤလောက၌ အချို့သူသည် သင့်လျော်သော အခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ဆိုတတ်၏၊ သင့်လျော်သော အခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုမူကား မဆိုတတ်။</p> <p>(၂) အချို့သူသည် သင့်လျော်သော အခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကို ဆိုတတ်၏၊ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကိုကား မဆိုတတ်။</p> <p>(၃) အချို့သူသည် သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကိုလည်း မဆိုတတ်၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း မဆိုတတ်။</p> <p>(၄) အချို့သူသည် သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကိုလည်း ဆိုတတ်၏၊ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း ဆိုတတ်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤ ၄-မျိုးတို့တွင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်သည်ဖြစ်၍ သင်နှစ်သက်သနည်းဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>“သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို မဆိုတတ်၍ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ဂုဏ်ကိုမူလည်း မဆိုတတ်သော (အမှတ်-၃) ပုဂ္ဂိုလ်ကို အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်သည်ဖြစ်၍ အကျွန်ုပ်နှစ်သက်ပါ၏၊ အကြောင်းမှာ လျစ်လျူရှုခြင်းသည် အလွန်ကောင်းမြတ်သောကြောင့်ပါ” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>“ပေါတလိယ၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တွင် သင့်လျော်သောအခါ၌ ဟုတ်မှန်စွာ ဂုဏ်မထိုက်သူ၏ ဂုဏ်မဲ့ကို ပြောဆိုတတ်၍ ဂုဏ်ထိုက်သူ၏ ဂုဏ်ကိုလည်း ပြောဆိုတတ်သော (အမှတ်-၄) ပုဂ္ဂိုလ်သည် အထူးသဖြင့် ကောင်းမြတ်၏၊ အကြောင်းမှာ ထိုထိုအရာ၌ သင့်လျော်သောအခါကို သိခြင်းသည် အလွန်ကောင်းမြတ်သောကြောင့်တည်း” ဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-597 <hr> ထိုအခါ ပေါတလိယပရိဗိုဇ်သည် ဘုရားရှင်စကားတော်ကို လိုက်နာဝန်ခံပြီး “အရှင်ဂေါတမ၊ တရားတော်သည် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ်ရှိပါပေ၏၊ ဥပမာသော်ကား မှောက်ထားသည်ကို လှန်၊ ဖုံးထားသည်ကို ဖွင့်သကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ မျက်စိလည်သူအား လမ်းမှန်ကို ပြောကြားသကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ ‘မျက်စိမြင်သူများ အဆင်းမြင်ကြလိမ့်မည်’ ဟု အမှောင်၌ ဆီမီးတန်ဆောင် ဆောင်ပြသကဲ့သို့လည်းကောင်း အရှင်ဂေါတမသည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် တရားတော်ကို ဟောတော်မူ၏” စသည်လျှောက်ထားပြီး သရဏဂုံတည် ဥပါသကာခံယူသွားသည်။ (တံတံကာလံ ဉာတိ အဝဏ္ဏာရဟ အဝဏ္ဏကထနံ၊ ဝဏ္ဏာရဟဿ စ ဝဏ္ဏကထနံ ပဏ္ဍိတာနံ ပကတီတိ ဒဿေတိ၊ ဋ္ဌ။</p> <h3>(၁၁) ၁-ဝလာဟကဝဂ်၊ ၁-ပဌမဝလာဟကသုတ်</h3> <p>သာဝတ္ထိနိဒါန်း။ ရဟန်းတို့၊ မိုး ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုး။<br> ၂။ ရွာသာရွာ၍ မချုံးသောမိုး။<br> ၃။ ချုံးလည်းမချုံး၊ ရွာလည်းမရွာသောမိုး။<br> ၄။ ချုံးလည်းချုံး၊ ရွာလည်းရွာသောမိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ မိုးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ ပြောသာပြော၍ မပြုလုပ်တတ်သူ အချို့တည်း၊ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။<br> ရွာသာရွာ၍ မချုံးသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်– ပြုသာပြုလုပ်တတ်၍ မပြောတတ်သူ အချို့တည်း။ ပြောလည်း မပြောတတ်၊ ပြုလည်း မပြုလုပ်တတ်သူကား ချုံးလည်းမချုံး၊ ရွာလည်းမရွာသော ပုဂ္ဂိုလ်။ အပြောလည်းတတ်၊ အလုပ်လည်း တတ်သူကား ချုံးလည်းချုံး၊ ရွာလည်းရွာသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု မိန့်။</p> <h3>၂-ဒုတိယဝလာဟကသုတ်</h3> <p>မိုး ၄-မျိုးမှာ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုး စသည်တို့တည်း။ ဤအတူ မိုးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ ဝေယျာကရိုဏ်း၊ ဂါထာ၊ ဥဒါန်း၊ ဣတိဝုတ်၊ ဇာတ်၊ အဗ္ဗုတဓမ္မ၊ ဝေဒလ္လဟူသော ဓမ္မကို သင်ကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ ဆင်းရဲကြောင်းတည်း၊ ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်တည်း၊ ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာမသိ၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တည်း၊ ချုံးသာချုံး၍ မရွာသောမိုးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-598 <hr> သုတ်၊ ဂေယျ စသောဓမ္မကို သင်ကြားခြင်းက ချုံးသည်၊ မသင်ကြားလျှင် မချုံးဟု လည်းကောင်း၊ သစ္စာ ၄-ပါးသိလျှင် မိုးရွာ၊ မသိလျှင် မရွာဟု လည်းကောင်း မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။</p> <h3>၃-ကုမ္ဘသုတ်</h3> <p>အိုး ၄-မျိုးမှာ– အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသောအိုး၊ ပြည့်လျက် ဖွင့်ထားသောအိုး၊ အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ဖွင့်ထားသောအိုး၊ ပြည့်လျက် ပိတ်ထားသောအိုးတို့တည်း။ ဤအတူ အိုးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသောပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။ (အိုးနေရာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်သွင်းဆိုရုံသာ။)</p> <p>အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူ၏ ရှေ့သို့တက်ခြင်း၊ နောက်သို့ဆုတ်ခြင်း၊ တူရူကြည့်ခြင်း၊ တစောင်းကြည့်ခြင်း၊ ကွေးဆန့်ခြင်း၊ ဒုကုဋ်သပိတ်သင်္ကန်းကို ဆောင်ခြင်းသည် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်းစသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိ၊ ဤသူတည်း၊ အချည်းနှီးဖြစ်လျက် ပိတ်ထားသော အိုးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>အချည်းနှီးဖြစ်လျှင် သစ္စာကို မသိ၊ ပြည့်လျှင် သိသည်၊ ပိတ်ထားလျှင် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၍ ဖွင့်ထားလျှင် ကြည်ညိုဖွယ် မရှိဟု မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။</p> <h3>၄-ဥဒကရဟဒသုတ်</h3> <p>ရေအိုင် ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်။<br> ၂။ နက်လျက် တိမ်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်။<br> ၃။ တိမ်လျက် တိမ်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်။<br> ၄။ နက်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်တို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ ရေအိုင်နှင့် တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်စသည်တို့တည်း။</p> <p>တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူ၏ ရှေ့သို့တက်ခြင်း၊ နောက်သို့ ဆုတ်ခြင်း၊ (လ) ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိ၊ ဤသူတည်း၊ တိမ်လျက် နက်ယောင်ရှိသော ရေအိုင်နှင့် အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>တိမ်လျှင် သစ္စာကို မသိ၊ နက်လျှင် သိသည်၊ တိမ်ယောင်ရှိလျှင် ကြည်ညိုဖွယ်၊ နက်ယောင်ရှိမှ ကြည်ညိုဖွယ်မရှိသည်ဟု မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီ၍ သိအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-599 </p><hr> <h3>၅-အမ္ဗသုတ်</h3> <p>သရက်သီး ၄-မျိုးမှာ- စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော၊ မှည့်လျက် စိမ်းယောင်ရှိသော၊ စိမ်းလျက် စိမ်းယောင်ရှိသော၊ မှည့်လျက် မှည့်ယောင်ရှိသော သရက်သီးတို့တည်း။ ဤအတူ သရက်သီးနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- အချို့သူ၏ ရှေ့သို့တက်ခြင်း၊ (လ) ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း စသည်ဖြင့် သစ္စာကို အမှန်မသိ၊ ဤသူတည်း။ စိမ်းလျက် မှည့်ယောင်ရှိသော သရက်သီးနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>စိမ်းလျှင် သစ္စာကို မသိ၊ မှည့်လျှင် သိသည်၊ စိမ်းယောင်ရှိလျှင် ကြည်ညိုဖွယ်မရှိ၊ မှည့်ယောင်ရှိမှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသည်ဟု မှတ်သား၍ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုးကို နည်းမှီသိအပ်၏။<br> ၆-ဒုတိယ အမ္ဗူပမသုတ်၊ အဋ္ဌကထာ၌ အတူပြ၊ ပါဠိ၌ မထင်။</p> <h3>၇-ပူသိကသုတ်</h3> <p>ကြွက် ၄-မျိုးမှာ-- တွင်းသာ ဖောက်၍ မအောင်းသော ကြွက်၊ အောင်းသာ အောင်း၍ တွင်းမဖောက်သော ကြွက်၊ တွင်းလည်း မဖောက် အောင်းလည်း မအောင်းသော ကြွက်၊ တွင်းလည်း ဖောက် အောင်းလည်းအောင်းသော ကြွက်တို့တည်း။ ဤအတူ ကြွက်နှင့် တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- တွင်းသာ ဖောက်၍ မအောင်းသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>တွင်းသာ ဖောက်၍ မအောင်းသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- အချို့သူသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ (လ) ဝေဒလ္လသော ဓမ္မကို သင်ကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း စသည်ဖြင့် သစ္စာ ၄-ပါးကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိ၊ ဤသူတည်း၊ တွင်းသာဖောက်၍ မအောင်းသော ကြွက်နှင့် အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>တွင်းဖောက်လျှင် သုတ်စသည်ကို သိ၍ မဖောက်လျှင် မသိ၊ အောင်းလျှင် သစ္စာကိုသိ၍ မအောင်းလျှင် မသိဟုမှတ်သား၍ ကြွင်း ၃-မျိုးကို နည်းမှီသိအပ်၏။</p> <h3>၈-ဗလိဗဒ္ဓသုတ်</h3> <p>နွားလား ၄-မျိုးမှာ- မိမိနွားအုပ်၌သာ ကြမ်းတမ်းလျက် အခြားနွားအုပ်၌ မကြမ်းတမ်းသော၊ အခြားနွားအုပ်၌သာ ကြမ်းတမ်းလျက် မိမိနွားအုပ်၌ မကြမ်းတမ်းသော၊<br> <br>စာမျက်နှာ-600 <hr> မိမိနွားအုပ်၌လည်း ကြမ်းတမ်း၊ အခြားနွားအုပ်၌လည်း ကြမ်းတမ်းသော၊ မိမိနွားအုပ်၌လည်း မကြမ်းတမ်း၊ အခြားနွားအုပ်၌လည်း မကြမ်းတမ်းသော နွားလားတို့တည်း။ ဤအတူ နွားလားနှင့် တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ မိမိအုပ်စု၌သာ ကြမ်းတမ်း၍ အခြားအုပ်စု၌ မကြမ်းတမ်းသော ပုဂ္ဂိုလ်စသည်တည်း။</p> <p>မိမိအုပ်စု၌သာ ကြမ်းတမ်းလျက် အခြားအုပ်စု၌ မကြမ်းတမ်းသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိပရိသတ်ကိုသာ ထိတ်လန့်စေတတ်၏၊ သူတပါး ပရိသတ်ကို မထိတ်လန့်စေတတ်၊ ဤသူတည်း။ ပဌမနွားလားနှင့် အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏၊ ကြွင်းပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး နည်းမှီ သိအပ်၏။</p> <h3>၉-ရုက္ခသုတ်</h3> <p>သစ်ပင် ၄-မျိုးမှာ- အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော၊ အကာပင်ဖြစ်၍ အနှစ်ပင် အခြံအရံရှိသော၊ အနှစ်ပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော၊ အနှစ်ပင်ဖြစ်၍ အနှစ်ပင် အခြံအရံရှိသော သစ်ပင်တို့တည်း။ ဤအတူ သစ်ပင်နှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။</p> <p>အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသည်- အချို့သူသည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ထိုသူ၏ ပရိသတ်သည်လည်း သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဤသူတည်း။ အကာပင်ဖြစ်၍ အကာပင် အခြံအရံရှိသော သစ်ပင်နှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ ဤကား အကာ။ သီလရှိ၏၊ သဘောကောင်း၏၊ ဤကား အနှစ်ဟု ၂-ဘက်လုံး မှတ်သား၍ ကြွင်း ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး နည်းမှီသိအပ်၏။</p> <h3>၁၀-အာသီဝိသသုတ်</h3> <p>မြွေ ၄-မျိုးမှာ- လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ မကြမ်းသော အဆိပ်ရှိသောမြွေ၊ ကြမ်းသော အဆိပ်သာရှိ၍ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်မရှိသောမြွေ၊ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်လည်းရှိ၊ ကြမ်းသော အဆိပ်လည်းရှိသောမြွေ၊ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်လည်းမရှိ၊ ကြမ်းသော အဆိပ်လည်းမရှိသော မြွေတို့တည်း။ ဤအတူ မြွေနှင့်တူသော လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ ကြမ်းသော အဆိပ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-601 <hr> လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ ကြမ်းသော အဆိပ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်... အချို့သူသည် မပြတ်အမျက်ထွက်တတ်၏။ ထိုသူ၏ ယင်းအမျက်သည်ကား ကာလ ရှည်ကြာ မကိန်းအောင်း၊ ဤသူတည်း။ လျင်စွာတက်သော အဆိပ်သာရှိ၍ ကြမ်းသော အဆိပ်မရှိသော မြွေနှင့်အတူ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ငါဆို၏။</p> <p>မပြတ် အမျက်ထွက်တတ်သူကား လျင်စွာတက်သော အဆိပ်ရှိသူဖြစ်၍ မပြတ် အမျက်မထွက်တတ်သူသည် လျင်စွာတက်သော အဆိပ်မရှိသူဖြစ်သည်၊ ကာလရှည်ကြာ မကိန်းအောင်းသော အမျက်ကား ကြမ်းသောအဆိပ်မရှိ၊ ကိန်းအောင်းသောအမျက် သာ ကြမ်းသောအဆိပ်ရှိသည်ဟု မှတ်သား၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၂-မျိုး နည်းမှီသိအပ်၏။</p> <h3>(၁၂) ၂-ကေသီဝဂ်၊ ၁-ကေသီသုတ်</h3> <p>ဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုးထိုင်နေသော ကေသီမြင်းဆရာအား ဘုရားရှင်က “သင်သည် မြင်းဆရာဟု ထင်ရှား၏၊ မြင်းရိုင်းကိုသင် အဘယ်သို့ ဆုံးမသနည်း”ဟု မေးရာ “မြင်းရိုင်းကို အနုအားဖြင့်၊ အကြမ်းအားဖြင့်၊ အနုအကြမ်းအားဖြင့်လည်း ဆုံးမပါ၏”ဟု လျှောက်သည်၊ “ယင်း ၃-မျိုးဖြင့် အဆုံးအမမခံလျှင် မြင်းရိုင်းကို အဘယ်သို့ ပြုသနည်း”ဟု မေးရာ “ထိုမြင်းရိုင်းကို သတ်ပစ်ပါသည်၊ အကြောင်းမှာ အကျွန်ုပ်၏ ဆရာအမျိုးအား ဂုဏ်ကျေးဇူးမဲ့ မဖြစ်စေလိုသောကြောင့်ပါ” ဟု လျှောက်သည်။</p> <p>ကေသီမြင်းဆရာက ဘုရားရှင်အား “မြတ်စွာဘုရားသည်ကား ဆုံးမထိုက်သူတို့ကို ဆုံးမတတ်သည့် အတုမဲ့ပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်တော်မူပါပေ၏၊ အရှင်ဘုရားသည် ဆုံးမထိုက်သူကို အဘယ်သို့ ဆုံးမပါသနည်း” လျှောက်ရာ “အနု၊ အကြမ်း၊ အနုအကြမ်းအားဖြင့်လည်း ဆုံးမသည်၊ အနုအားဖြင့် ဆုံးမပုံမှာ-ဤကား ကာယသုစရိုက်တည်း၊ ဤကား ကာယသုစရိုက်၏ အကျိုးတည်း၊ (ဝစီ မနော ၂-စုံထိ) ဤကား နတ်၊ ဤကား လူတို့တည်းဟု ဆုံးမ၏။</p> <p>အကြမ်းအားဖြင့် ဆုံးမပုံမှာ-ဤကား ကာယဒုစရိုက်တည်း၊ ဤကား ကာယဒုစရိုက်၏ အကျိုးတည်း၊ (ဝစီ မနော ၂-စုံထိ) ဤကား ငရဲ တိရစ္ဆာန်မျိုး ပြိတ္တာဘုံ တို့တည်း ဟု ဆုံးမ၏၊ အနုအကြမ်းအားဖြင့် ဆုံးမပုံမှာ-ဤကား ကာယသုစရိုက်တည်း၊ ကာယသုစရိုက်၏ အကျိုးတည်း၊ ဤကား ကာယဒုစရိုက်တည်း၊ ကာယဒုစရိုက်အကျိုးတည်း၊ (သု၊ ဒု တလှည့်စီ၊ ဝစီ မနောထိ) ဤကား နတ်လူ တို့တည်း၊ ဤကား ငရဲ တိရစ္ဆာန်မျိုး ပြိတ္တာဘုံတို့တည်းဟု ဆုံးမ၏။ ယင်း ၃-မျိုးဖြင့် အဆုံးအမ မခံလျှင် ထိုသူကို ငါဘုရား သတ်ပစ်၏” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>“မြတ်စွာဘုရားအား သူ့အသက် သတ်ခြင်းသည် မအပ်သည်သာ မဟုတ်ပါလော၊ သို့ပါလျက် မြတ်စွာဘုရားသည် “ထိုသူကို ငါဘုရား သတ်ပစ်၏”ဟု မိန့်တော်မူဘိ၏<br> <br>စာမျက်နှာ-602 <hr> ဟု ကေသီက လျှောက်ရာ ဘုရားရှင်က “မှန်၏၊ မြတ်စွာဘုရားအား သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းသည် မအပ်သည်သာတည်း၊ စင်စစ်သော်ကား ထို ၃-မျိုးဖြင့် အဆုံးအမ မခံသူကို ငါဘုရားက လည်းကောင်း၊ ပညာရှိ သီတင်းသုံးဖော်တို့က လည်းကောင်း ပြောဆို ဆုံးမထိုက်သူဟု အသိအမှတ် မပြုကြ၊ ယင်းအသိအမှတ် မပြုကြခြင်းသည်ပင် ငါဘုရား အဆုံးအမတော်၌ သတ်ပစ်လိုက်သည် မည်ပေ၏”ဟု မိန့်သည်။</p> <p>ကေသီ မြင်းဆရာသည် ဝန်ခံလျှောက်ထားပြီး သရဏဂုံတည်ကာ ဥပါသကာ ခံယူသွားသည်။</p> <p>အနုအားဖြင့် ဆုံးမခြင်းမှာ ထိုမြင်းအား လျောက်ပတ်သော ချီးမြှောက်မှုပြု၊ အစာကောင်းကျွေး၊ ချိုမြိန်သော အဖျော်တိုက်ကာ နူးညံ့စွာ ပြောဆိုဆုံးမခြင်းတည်း။ ပုဆစ်ဒူးဝန်းဖွဲ့၊ ခံတွင်းဖွဲ့ခြင်း စသည်တို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ နှင်တံနှင့်ထိုး၊ ကြိမ်ဖြင့်ရိုက်၊ စကားကြမ်းပြောခြင်းတို့ဖြင့် လည်းကောင်း ဆုံးမက အကြမ်းမည်သည်။</p> <h3>၂-ဂဝသုတ်</h3> <p>မင်းအားထိုက်၊ မင်း၏ အသုံးအဆောင်ဖြစ်၊ မင်း၏ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းဟု ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်သော အာဇာနည်မြင်းကောင်း ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၄-မျိုးမှာ-ဖြောင့်မတ်၊ လျင်မြန်၊ သည်းခံ၊ အကျင့်ကောင်းခြင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ ဖြောင့်မတ်၊ လျင်မြန်၊ သည်းခံ၊ အကျင့်ကောင်းခြင်း ဟူသော တရား ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် အရပ်ဝေးမှဆောင်လာ၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ (လ) သတ္တဝါအပေါင်း ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံးလယ်မြေ ဖြစ်၏ ဟုမိန့်။</p> <h3>၃-ပတောဒသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော အာဇာနည်မြင်းကောင်း ၄-မျိုးမှာ... ဤလောက၌ အာဇာနည်မြင်းကောင်းအချို့သည် နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍ “ငါ့ကို ယနေ့ မြင်းထိန်းသည် အဘယ်ကိစ္စကိုပြုစေလိမ့်မည်နည်း၊ ငါသည် ထိုမြင်းထိန်းအတွက် အဘယ်ကိုပြုရအံ့နည်း” ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသဘောရှိသော အာဇာနည်မြင်းကောင်းအချို့လည်း ရှိတတ်၏၊ ဤကား ပဌမမြင်းတည်း။</p> <p>အာဇာနည်မြင်းကောင်းအချို့သည် နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍ မထိတ်လန့်၊ စင်စစ်သော်ကား အမွေး၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးအပ်သည်ရှိသော် “ယနေ့ ငါ့ကို (လ) ပြုရအံ့နည်း” ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသဘောရှိသော... ဤကား ဒုတိယမြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-603 <hr> အာဇာနည်မြင်းကောင်း အချို့သည် နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍လည်းကောင်း၊ အမွေး၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးသော်လည်းကောင်း မထိတ်လန့်၊ အရေ၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးအပ်သည်ရှိသော် “ယနေ့ ငါ့ကို (လ) ပြုရအံ့နည်း”ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏။ ဤသဘောရှိသော... ဤကား တတိယမြင်းတည်း။</p> <p>အာဇာနည်မြင်းကောင်း အချို့ကား နှင်တံရိပ်ကိုမြင်၍လည်းကောင်း၊ အမွေး၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးသော်လည်းကောင်း၊ အရေ၌ နှင်တံဖြင့် ထိုးသော်လည်းကောင်း မထိတ်လန့်၊ အရိုးကို နှင်တံဖြင့်ထိုးအပ်သည်ရှိသော် “ယနေ့ ငါ့ကို (လ) ပြုရအံ့နည်း” ဟု ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသဘောရှိသော... ဤကား စတုတ္ထမြင်းတည်း။</p> <p>ဤအတူ လောက၌ ထင်ရှားရှိသော အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်း ၄-မျိုးမှာ အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ မိန်းမ ယောက်ျားတဦးဦး ဒုက္ခရောက်သည်၊ သေသည်ဟု ကြားခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကာ အသင့်အားထုတ်ရကား နိဗ္ဗာန်သို့စေလွှတ်အပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နာမကာယဖြင့်လည်း မဖောက်ပြန်၊ မြတ်သောအမှန်တရား နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြု၏၊ ပညာဖြင့်လည်း ထိုးထွင်းမြင်၏၊ ပဌမမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏။</p> <p>အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ (လ) ဒုက္ခရောက်သည် သေသည်ဟု မကြား၊ ကိုယ်တိုင် မြင်ခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကာ (လ) ထိုးထွင်းမြင်၏။ ဒုတိယမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏။</p> <p>အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ (လ) ဒုက္ခရောက်သည် သေသည်ဟုမကြား၊ ကိုယ်တိုင်မမြင်၊ စင်စစ်သော်ကား ထိုသူ၏ ဆွေမျိုးသားချင်းတဦးဦး ဒုက္ခရောက်ခြင်း သေခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ရောက်ကာ (လ) ထိုးထွင်းမြင်၏၊ တတိယမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏။</p> <p>အာဇာနည်ယောက်ျားကောင်းအချို့သည် ရွာနိဂုံးတခုခု၌ (လ) ဒုက္ခရောက်သည် သေသည်ဟု မကြား၊ ကိုယ်တိုင်လည်း မမြင်၊ ထိုသူ၏ ဆွေမျိုးသားချင်း တဦးဦးလည်း ဒုက္ခမရောက် မသေ၊ စင်စစ်သော်ကား ကိုယ်တိုင်ပင်လျှင် ပြင်းထန်သော သေလောက်သော ဆင်းရဲဝေဒနာတို့ကို တွေ့ထိခံစားရခြင်းကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကာ (လ) ထိုးထွင်းမြင်၏၊ စတုတ္ထမြင်းနှင့်အတူ ဤယောက်ျားကို ငါဆို၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၄-နာဂသုတ်</h3> <p>မင်းနှင့်ထိုက်၊ မင်းသုံးဖြစ်၊ မင်း၏ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းဟု ရေတွက်ခြင်းသို့ရောက်သော မင်းစီးဆင်ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၄-မျိုးမှာ မင်းစီးဆင်သည် နာယူတတ်၊ သတ်ဖြတ်တတ်၊ သည်းခံတတ်၊ သွားတတ်ခြင်းဟူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-604 <hr> နာယူတတ်ပုံမှာ- မင်း၏ဆင်သည် ပြုဖူးမပြုဖူး ဆင်ထိန်းခိုင်းသမျှကို ရိုသေလေးစား နှလုံးထား၍ စိတ်ထားထက်သန်စွာ နားထောင် နာယူတတ်ခြင်းတည်း။ သတ်ဖြတ်ပုံမှာ စစ်မြေပြင်ရောက်လျှင် ဆင်ကို၊ ဆင်စီးသူရဲကို၊ မြင်းကို၊ မြင်းစီးသူရဲကို၊ ရထားကို၊ ရထားစီးသူရဲကို၊ ခြေလျင်သူရဲကို သတ်တတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>သည်းခံတတ်ပုံမှာ-စစ်မြေပြင်ရောက်လျှင် လှံဖြင့်ထိုး၊ သန်လျက်ဖြင့်ခုတ်၊ မြားဖြင့်ပစ်၊ ပုဆိန်ဖြင့် ပေါက်ခြင်းတို့ကိုလည်းကောင်း၊ စည်ကြီး၊ တက်စည်၊ ခရုသင်း၊ စည်ပုတ်၊ ပဲ့တင်သံတို့ကိုလည်းကောင်း၊ သည်းခံတတ်ခြင်းတည်း။ သွားတတ်ပုံမှာ-ရောက်ဖူးမရောက်ဖူး ဆင်ထိန်းနှင်ရာသို့ လျင်စွာသွားတတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>ဤအတူ နာယူတတ်ခြင်းစသော အင်္ဂါ ၄-ပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အရပ်ဝေးမှဆောင်လာ၍ သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ (လ) သတ္တဝါအပေါင်း၏ ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်၏။</p> <p>ရဟန်းနာယူတတ်ပုံမှာ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ဘုရားဟောကြား ဓမ္မဝိနယများကို ရိုသေလေးစား နှလုံးထား၍ စိတ်အားထက်သန်စွာ နားထောင်နာယူတတ်ခြင်းတည်း၊ သတ်ဖြတ်တတ်ပုံမှာ-ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသ ဝိတက်နှင့် အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို သည်းမခံပယ်စွန့် ဖျောက်ဖျက်တတ်ခြင်းတည်း။</p> <p>သည်းခံတတ်ပုံမှာ-အချမ်းအပူ ဆာလောင်မွတ်သိပ်ခြင်း မှက် ခြင် လေ နေပူ မြွေတို့၏ အတွေ့ကို လည်းကောင်း၊ စကားဆိုးနှင့် ကိုယ်၌ဖြစ်သော သေလောက်သော ဆင်းရဲတို့ကိုလည်းကောင်း သည်းခံတတ်ခြင်းတည်း၊ သွားတတ်ပုံမှာ-ရှည်စွာသော ဤသံသရာခရီးဖြင့် မရောက်ဖူးသေးသော အရပ်ဖြစ်သည့် (သင်္ခါရအားလုံးငြိမ်း ဥပဓိအားလုံးစွန့်၊ တဏှာငြိမ်းရာ) နိဗ္ဗာန်သို့ လျင်စွာ သွားတတ်ခြင်းတည်း။</p> <h3>၅-ဌာနသုတ်</h3> <p>အကြောင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>၁။ မနှစ်သက်ဖွယ်ကို ပြုရန်အကြောင်းသည်ရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကိုပြုလျှင် အကျိုးမဲ့ရန်လည်း ဖြစ်၏။</p> <p>၂။ မနှစ်သက်ဖွယ်ပြုရန် အကြောင်းသည်ရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကို ပြုလျှင် အကျိုးရှိရန်ကားဖြစ်၏။</p> <p>၃။ နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကိုပြုရန် အကြောင်းရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကိုပြုလျှင် အကျိုးမဲ့ရန်ကားဖြစ်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-605 <hr> ၄။ နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကိုပြုရန် အကြောင်းသည် ရှိ၏၊ ထိုအကြောင်းကိုပြုလျှင် အကျိုးရှိရန်လည်းဖြစ်၏။</p> <p>ထို ၄-မျိုးတွင် အမှတ် ၁-အကြောင်းကို နှစ်ခြိုက်ဖွယ် မရှိခြင်း၊ အကျိုးမဲ့ခြင်း၊ ၂-ပါးစုံကြောင့်ပင် မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ အမှတ် ၂-အကြောင်းကို နှစ်ခြိုက်ဖွယ် မရှိခြင်းကြောင့်လည်း မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏၊ အမှတ် ၃-အကြောင်းကို အကျိုးမဲ့ခြင်းကြောင့်လည်း မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏၊ ဤ(၂-၃)အကြောင်းကို ၂-ပါးစုံကြောင့်ပင် မပြုအပ်ဟု သိမှတ်နိုင်၏။</p> <p>ထို ၄-မျိုးတွင် အမှတ် ၂- အကြောင်းကို ယောက်ျား၏ဉာဏ်စွမ်း လုံ့လအားထုတ်ခြင်းကြောင့် သူမိုက်ကိုလည်းကောင်း၊ ပညာရှိကိုလည်းကောင်း၊ ခွဲခြားသိအပ်၏၊ သူမိုက်သည် “ဤအကြောင်းကား နှစ်ခြိုက်ဖွယ် မရှိသော်လည်း ပြုလျှင် အကျိုးရှိ၏”ဟု မဆင်ခြင်တတ်၍ ထိုအကြောင်းကိုမပြု၊ မပြု၍အကျိုးမဲ့ရန်ဖြစ်၏၊ ပညာရှိသည် ဆင်ခြင်တတ်၍ ပြုခြင်းကြောင့် အကျိုးရှိရန်ဖြစ်၏။</p> <p>အမှတ်(၃)အကြောင်းကို ယောက်ျား၏ဉာဏ်စွမ်း၊ လုံ့လအားထုတ်ခြင်းကြောင့် သူမိုက်ကိုလည်းကောင်း၊ ပညာရှိကိုလည်းကောင်း ခွဲခြားသိအပ်၏။ သူမိုက်သည် “ဤအကြောင်းကား နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ရှိသော်လည်း ပြုလျှင် အကျိုးမဲ့၏”ဟု မဆင်ခြင်တတ်၍ ထိုအကြောင်းကိုပြု၏၊ ပြု၍အကျိုးမဲ့ရန်ဖြစ်၏၊ ပညာရှိသည် ဆင်ခြင်တတ်၍ မပြုခြင်းကြောင့် အကျိုးရှိရန် ဖြစ်၏။</p> <p>ထို ၄-မျိုးတွင် အမှတ်(၄)အကြောင်းကို ၂-ပါးစုံကြောင့်ပင် ပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ အမှတ်(၃)အကြောင်းကို နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကို ပြုရန် ဖြစ်သောကြောင့်လည်း ပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ အမှတ်(၂)အကြောင်းကို ပြုလျှင်အကျိုးရှိရန် ဖြစ်သောကြောင့်လည်းပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏။ ဤ(နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ကို ပြုရန်ပြုလျှင် အကျိုးရှိရန်ဟူသော) ၂-ပါးစုံကြောင့်သာ ပြုအပ်၏ဟု သိမှတ်နိုင်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အလုပ်ခွဲဝေသတ်မှတ်ပုံမှာ တွင်းတူး၊ ငါးဖမ်း၊ တိုက်ဖောက်ခြင်းစသော ဆင်းရဲပင်ပန်းသော အမှုမျိုးကား ၁-အကြောင်းဖြစ်၍ ၂-အကြောင်းမှာ ကောင်းရောင်းကောင်းဝယ်လူများ၏ ပန်းမှိုက်သွန်၊ အင်္ဂတေထောင်း၊ အိမ်မိုး၊ မစင်သိမ်းဆည်းစသော အမှုများတည်း၊ ၃-အကြောင်းမှာ သေသောက်၊ နံ့သာလိမ်း၊ ပန်းပန်စသည်နှင့်တကွ သာယာစွာပြုသော သူ့အသက်သတ်မှုစသည်တည်း။</p> <p>အမှတ် ၄-အကြောင်းမှာ စင်ကြယ်သော အဝတ်ကိုဝတ်၍ ပန်းနံ့သာ စသည်ယူကာ တရားနာသွားခြင်း၊ စေတီဗောဓိပင်ရှိခိုးခြင်း၊ တရားနာ သီလယူခြင်း စသော ဝမ်းသာစွာပြုသော ကောင်းမှုတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-606 </p><hr> <h3>၆-အပ္ပမာဒသုတ်</h3> <p>အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် မမေ့ခြင်းကို ပြုအပ်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- ကာယဒုစရိုက်ကို ပယ်စွန့်ကြ၊ ကာယသုစရိုက်ကို ပွားများကြ၊ ထိုကာယသုစရိုက်ကို ပွားခြင်း၌လည်း မမေ့လျော့ကြကုန်လင့်၊ (ဝစီ ဒု၊ သု၊ မနောဒု သုစရိုက်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ၊ သမ္မာသမ္မာဒိဋ္ဌိနည်းတူ။) အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် ကာယဒုစရိုက်ကို ပယ်စွန့်၏၊ ကာယသုစရိုက်ကို ပွား၏၊ (ဝစီ ဒု၊ သုစသည်နည်းတူ၊) ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် တမလွန်ဘဝ၌ ဖြစ်သော သေခြင်းမှ မကြောက်ဟု မိန့်။</p> <p>တမလွန်ဘဝ၌ ဖြစ်သော သေခြင်း မကြောက်- ဒေသနာမျှသာတည်း။ ရဟန္တာသည် ယခုမျက်မှောက် သေခြင်းကို မကြောက်ပါ၊ ဤအဓိပ္ပာယ်ကိုသာ ယူလေ၊ ဆရာအချို့ကား သမ္မာဒိဋ္ဌိကို ပွား၏ဟု မိန့်ခြင်းကြောင့် သောတာပန် အစ အရိယာအားလုံး ယူရမည်ဟု မိန့်သည်။</p> <h3>၇-အာရက္ခသုတ်</h3> <p>အရာ ၄-မျိုးတို့၌ မိမိစီးပွား လိုလားသူသည် မမေ့လျော့မှု သတိဟူသော စိတ်၏ အစောင့်ကို ပြုအပ်၏။ ၄-မျိုးမှာ – တပ်မက်ကြောင်းတရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် မတပ်မက်စေလင့်ဟု လည်းကောင်း၊ အမျက်ထွက်ကြောင်း တရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် အမျက်မထွက်စေလင့်ဟု လည်းကောင်း၊ တွေဝေကြောင်းတရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် မတွေဝေစေလင့်ဟု လည်းကောင်း၊ မာန်ယစ်ကြောင်းတရားတို့၌ ငါ့စိတ်သည် မာန်မယစ်ပါစေလင့်ဟု လည်းကောင်း မိမိစီးပွားလိုလားသူသည် မမေ့လျော့မှု သတိဟူသော စိတ်၏ အစောင့်ကို ပြုအပ်၏။</p> <p>အကြင်အရာ၌ ရဟန်း၏ စိတ်သည် တပ်မက်ခြင်း ကင်းပြီးသောကြောင့် တပ်မက်မှုတို့၌ မတပ်မက်၊ အမျက်ကင်းပြီး တွေဝေမှုကင်းပြီး မာန်ကင်းပြီးသောကြောင့် အမျက်ထွက်ဖွယ် တွေဝေဖွယ် မာန်ယစ်ဖွယ်တို့၌ အမျက်မထွက်၊ မတွေဝေ မာန်မယစ်၊ ထိုအခါ၌ ထိုရဟန္တာသည် ကိုယ်မခက်ထန် မတုန်လှုပ်၊ မချောက်ချား ထိတ်လန့်ခြင်းသို့ မရောက်၊ အခြားရဟန်းတို့၏ စကားကြောင့်လည်း အယူတပါး မလိုက်တော့ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-သံဝေဇနိယသုတ်</h3> <p>သဒ္ဓါရှိသော အမျိုးကောင်းသား ရှုသင့်သည့် သံဝေဂ ဖြစ်စေတတ်သော အရပ် ၄-မျိုးမှာ ဤအရပ်၌ ဘုရားရှင် ဖွားမြင်၏ဟု လည်းကောင်း၊ ဤအရပ်၌ဘုရားရှင်သည် အတုမရှိသော ( အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်) သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိ၏ဟု လည်းကောင်း၊ ဤအရပ်၌ ဘုရားရှင်သည် အတုမရှိသော ဓမ္မစကြာတရားကို ဟောတော်မူ၏ဟု လည်းကောင်း၊ ဤအရပ်၌ ဘုရားရှင်သည် (ဝိပါက် နာမက္ခန္ဓာ ကမ္မဇရုပ်) အကြွင်းမရှိသော နိဗ္ဗာနဓာတ်ဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူ၏ဟု လည်းကောင်း သဒ္ဓါရှိသော အမျိုးကောင်းသား ရှုသင့်သည် သံဝေဂဉာဏ် ဖြစ်စေတတ်သော အရပ်တို့တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-607 </p><hr> <h3>၉–၁၀၊ ပဌမ ဒုတိယ ဘယသုတ်</h3> <p>ပဌမဘေး ၄ မျိုးမှာ-ပဋိသန္ဓေတည်နေခြင်း၊ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်းကို စွဲ၍ ဖြစ်သော ဘေးတို့တည်း။ ဒုတိယဘေး ၄-မျိုးမှာ...မီး ရေ မင်း ခိုးသူဘေးတို့တည်း။</p> <h3>(၁၃) ၃-ဘယဝဂ်၊ ၁- အတ္တာနုဝါဒသုတ်</h3> <p>ဘေး ၄-မျိုးတို့မှာ- အတ္တာနုဝါဒ၊ ပရာနုဝါဒ၊ ဒဏ္ဍ၊ ဒုဂ္ဂတိဘေးတို့တည်း။</p> <p>အတ္တာနုဝါဒ ဘေးဟူသည်... ဤလောက၌ အချို့သူသည် “ငါသည်ပင် ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှုကိုပြုငြားအံ့၊ အဘယ့်ကြောင့် ငါ့ကို ငါ့သီလအားဖြင့် မစွပ်စွဲပဲရှိအံ့နည်း” ဟု ဆင်ခြင်၏၊ ထိုသူသည် မိမိကိုယ် မိမိစွပ်စွဲမည့် ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် ပြစ်မှု ၃-ခု ကိုပယ်၍ ကောင်းမှု ၃-ခုကို ပွား၏၊ စင်ကြယ်သော မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ပရာနုဝါဒ ဘေးဟူသည်... အချို့သူသည် “ပြစ်မှု ၃-ခုကို ပြုငြားအံ့၊ အဘယ်ကြောင့် ငါ့ကို သူတပါးတို့ သီလအားဖြင့် မစွပ်စွဲပဲ ရှိအံ့နည်း”ဟုဆင်ခြင်၏။ ထိုသူသည် သူတပါးတို့ စွပ်စွဲမည့် ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် ပြစ်မှု ၃-ခုပယ်၍ (လ) ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ဒဏ္ဍဘေးဟူသည် - အချို့သူသည် ပြစ်မှု ပြုလေ့ရှိသော ခိုးသူကို မင်းများဖမ်း၍ ညှဉ်းပန်းပုံအမျိုးမျိုးကို တွေ့မြင်၏၊ နှင်တံ၊ ကြိမ်လုံး တုတ်တိုတိုတို့ဖြင့် ရိုက်နှက်သည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ လက် ခြေ ၂-မျိုးစုံနှင့် နား နှာခေါင်း ၂-မျိုးစုံ ဖြတ်သည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ ပအုံးရည်အိုးခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ခရုသင်းဦးပြည်းခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ရာဟုခံတွင်းခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ မီးပန်းကုန်းခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ လက်ဆီမီးခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ပြိန်းရွက်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ လျော်တေအဝတ်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ဧဏီသားပြေးမြှိုက်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု ပြုသည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ ငါးမျှားချိတ်ဖြင့် အသားလွှာခြင်း၊ ကျပ်ပြားလောက်အသားကို ဖြတ်ခြင်း၊ အသားကို လှန်း၍ဆားငန်လောင်ခြင်း ပြုသည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ တံခါးကျင်လှည့်ခေါ် ညှဉ်းပန်းမှု၊ ကောက်ရိုးဟုံးခေါ်ညှဉ်းပန်းမှု ပြုသည်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဆီပူဖြင့် သွန်းလောင်းသည်တို့ကို လည်းကောင်း၊ ခွေးစားစေသည်၊ အသက်ရှင်စဉ် သံကျင်ဖြင့်လျှိုသည်၊ သန်လျက်ဖြင့် ဦးခေါင်းကို ဖြတ်သည်တို့ကိုလည်းကောင်း မြင်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-608 <hr> ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “အကြင်သို့သော ပြစ်မှုယုတ်များကြောင့် ပြစ်မှုပြုလေ့ရှိသော ခိုးသူကို မင်းများဖမ်း၍ နှင်တံတို့ဖြင့် ရိုက်နှက်ခြင်းစသော ညှဉ်းပန်းမှု အမျိုးမျိုးကို ပြုစေကုန်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုသူသည် ဒဏ်ခံရမည့်ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် သူတပါးဥစ္စာထုပ်ကို မလုယက်၊ ပြစ်မှု ၃-ခုကိုပယ်၍ (လ) ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ဒုဂ္ဂတိဘေး ဟူသည်-“တမလွန် ဘဝ၌ ပြစ်မှု ၃-ခု၏ အကျိုးသည် ယုတ်ညံ့၏။ ပြစ်မှု ၃-ခု ငါပြုလျှင် ခန္ဓာပျက်စီး၍ သေပြီးနောက် ချမ်းသာကင်းသော ငရဲ၌ အဘယ့်ကြောင့် မဖြစ်ပဲရှိပါအံ့နည်း”ဟု ဆင်ခြင်ကာ အပါယ်လားရမည့် ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် ပြစ်မှု ၃-ခုကိုပယ်၍ (လ) ဆောင်၏၊ ဤဘေးတည်း။</p> <p>ဘေးမှကြောက်လျှင် အကျိုး-အတ္တာနုဝါဒဘေးကို ဆင်ခြင်လျှင် မိမိသန္တာန်၌ ဟိရိဖြစ်ကာ ဒွါရ ၃-ပါးလုံးလုံခြုံ စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလဖြစ်တော့သည်။ ထိုသီလ၌တည် ဝိပဿနာပွား အရဟတ္တဖိုလ်ရသည်၊ ပရာနုဝါဒဘေးဆင်ခြင်လျှင် မိမိသန္တာန်၌ ဩတ္တပ္ပဖြစ်ကာ ဒွါရ ၃-ပါးလုံခြုံ သီလဖြစ်၊ ဝိပဿနာပွား ရဟန္တာ ဖြစ်သည်၊ ဒုဂ္ဂတိဘေးကို ဆင်ခြင်လျှင်လည်း မိမိသန္တာန်၌ ဟိရိဖြစ်ကာ ဒွါရ ၃-ပါးလုံးလုံခြုံသည်ကစ ရဟန္တာထိ ဖြစ်သည်။</p> <h3>၂-ဦမိဘယသုတ်</h3> <p>ရေသို့ဆင်းသူအား မချွတ်တွေ့ကြုံရမည့်ဘေး ၄-မျိုးမှာ-လှိုင်းတံပိုး၊ မိကျောင်း၊ ဝဲ၊ လင်းပိုင်ဘေးတို့တည်း။ ဤအတူ ဤဓမ္မဝိနယ သာသနာတော်၌ လူဘဝမှ ရဟန်းပြုသူ အမျိုးကောင်းသား အချို့အား မချွတ်တွေ့ကြုံမည့်ဘေး ၄-မျိုးမှာ လှိုင်းတံပိုးဘေး စသည်တို့တည်း။</p> <p>လှိုင်းတံပိုးဘေးဟူသည် ဤလောက၌ အမျိုးကောင်းသား အချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုသေ ပူဆွေး ငိုကြွေး ကိုယ်စိတ် ဆင်းရဲပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်းတို့သို့ သက်ဝင်ရ၏။ ဆင်းရဲသို့ သက်ဝင်ရ၏။ ဆင်းရဲသည် နှိပ်စက်အပ်၏၊ ချမ်းသာမဖက် သက်သက်သော ဒုက္ခအစု၏အဆုံးကို ပြုနိုင်ကောင်းတန်ရာ၏”ဟု နှလုံးပြု၍ သဒ္ဓါတရားဖြင့် လူ့ဘဝမှ ရဟန်းပြု၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသစ်ကို သီတင်းသုံးဖော်များက “သင်သည် ဤသို့ ရှေ့တက်ရမည်၊ ဤသို့ နောက်ဆုတ်၊ ကြည့်၊ တစောင်းကြည့်၊ ကွေးရ ဆန့်ရမည်၊ သို့ သပိတ်နှင့် သင်္ကန်းကို ဆောင်ရမည်”ဟု သွန်သင်ဆုံးမကုန်၏၊ ထိုရဟန်းသစ်အား “ရှေးလူဖြစ်စဉ်က သူတပါးတို့ကို ငါတို့သွန်သင်ဆုံးမခဲ့ကုန်၏။ ဤရဟန်းများကား ငါတို့၏ သားမြေးလောက်ရှိကုန်လျက် သွန်သင်ဆုံးမထိုက်၏ဟု မှတ်ထင်ကုန်ဘိ၏”ဟု အကြံဖြစ်ကာ<br> <br>စာမျက်နှာ-609 <hr> အမျက်ထွက် စိတ်မချမ်းမြေ့ ဖြစ်ကာ သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းသစ်ကို လှိုင်းတံပိုးဘေးကြောက်သဖြင့် သိက္ခာချလူထွက်သော ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ လှိုင်းတံပိုးဘေးဟူသော အမည်သည် အမျက်ထွက်ခြင်း ကောဓ၊ ပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်း ဥပါယာသ၏ အမည်တည်း၊ ဤကား လှိုင်းတံပိုးဘေးတည်း။</p> <p>မိကျောင်းဘေးဟူသည် ဤလောက၌ အမျိုးကောင်းသား အချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း(လ)ရဟန်းပြု၏၊ ထိုရဟန်းသစ်ကို သီတင်းသုံးဖော်များက “သင်သည် ဤသည်ကိုခဲရမည်၊ ဤသည်ကိုမခဲရ၊ စားရမည်၊ မစားရ၊ လျက်ရမည်၊ မလျက်ရ၊ သောက်ရမည်၊ မသောက်ရ၊ သင်သည် အပ်သည်ကိုသာ ခဲရမည်၊ မအပ်သည်ကို မခဲရ၊ စားရမည်၊ မစားရ၊ လျက်ရမည်၊ မလျက်ရ၊ သောက်ရမည်၊ မသောက်ရ။ သင်သည် နံနက်ခါ၌သာ ခဲရမည်၊ မွန်းလွဲအခါ၌ မခဲရ၊ စားရမည်၊ မစားရ၊ လျက်ရမည်၊ မလျက်ရ၊ သောက်ရမည်၊ မသောက်ရ”ဟု သွန်သင်ဆုံးမကုန်၏။ ထိုရဟန်းသစ်အား “ရှေးလူဖြစ်စဉ်က ငါတို့သည် အလိုရှိသည်တို့ကိုသာ ခဲ စား လျက် သောက်ကုန်၏၊ အလိုမရှိသည်ကို မခဲ မစား မလျက် မသောက်ကုန်၊ အပ် မအပ် ၂-မျိုးလုံးကို ခဲစားလျက် သောက်ကုန်၏၊ နံနက် မွန်းလွဲအချိန် မရွေး ခဲ စား လျက် သောက်ကုန်၏၊ သဒ္ဓါရှိသည့် ဒါယကာတို့သည် အချိန်မရွေး မွန်မြတ်သောခဲဖွယ် စားဖွယ်များကို ငါတို့အားပေးလှူကုန်၏၊ ထိုသို့လှူရာ၌သော်လည်းဤရဟန်းများသည် ငါတို့ခံတွင်းကို ပိတ်ကြယောင်တကား”ဟု အကြံဖြစ်ကာ အမျက်ထွက် စိတ် မချမ်းမြေ့ဖြစ်ကာ သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းသစ်ကို မိကျောင်းဘေး ကြောက်သဖြင့် သိက္ခာချ လူထွက်သောရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ မိကျောင်းဘေးဟူသော အမည်သည် ဝမ်းစာရှာမှီးခြင်း၏ အမည်တည်း၊ ဤကား မိကျောင်းဘေးတည်း။</p> <p>ဝဲဘေးဟူသည် အမျိုးကောင်းသားအချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း (လ) ရဟန်းပြု၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် နံနက်အချိန်၌ ကိုယ် နှုတ် စိတ်မစောင့်စည်းပဲ သတိလက်လွတ် ဣန္ဒြေ ချွတ်လျက် ဆွမ်းခံဝင်၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် ထိုရွာနိဂုံး၌ ကာမဂုဏ် ၅-ပါးတို့ဖြင့် ကံလုံပြည့်စုံစွာ မွေ့လျော်သော သူကြွယ် သူကြွယ်သားများကို မြင်၍ “ငါတို့သည် ရှေးလူဖြစ်စဉ်က အလားတူ မွေ့လျော်ရကုန်၏၊ ငါ၏ အိမ်၌ စည်းစိမ်များ ရှိကုန်၏၊ စည်းစိမ်ခံစား၍ ကောင်းမှုပြုရန် စွမ်းနိုင်၏၊ ငါသည် လူထွက်ပြီး စည်းစိမ်စံစား၍ ကောင်းမှုပြုရပါမူ ကောင်းပေလိမ့်မည်” ဟု အကြံဖြစ်ကာ သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းကို ဝဲဘေးကို ကြောက်သောကြောင့် သိက္ခာချ လူထွက်သောရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ ဝဲဘေးဟူသော ဤအမည်သည် ကာမဂုဏ် ၅-ပါးတို့၏ အမည်တည်း၊ ဤကား ဝဲဘေးတည်း။</p> <p>လင်းပိုင်ဘေးဟူသည် အမျိုးကောင်းသား အချို့သည် “ငါကား ပဋိသန္ဓေနေခြင်း (လ)ရဟန်းပြု၏၊ ထိုရဟန်းသစ်သည် နံနက်အချိန်၌ (လ) ဆွမ်းခံဝင်၏၊ ထို<br> <br>စာမျက်နှာ-610 <hr> ရဟန်းသစ်သည် ထိုရွာနိဂုံး၌ မလုံမခြုံဝတ်ဆင်သော မာတုဂါမကိုမြင်၍ ရာဂဖျက်ဆီးသောစိတ်ဖြင့် သိက္ခာချ လူထွက်၏၊ ဤရဟန်းကို လင်းပိုင်ဘေးကို ကြောက်သဖြင့် လူထွက်သောရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏၊ လင်းပိုင်ဘေးဟူသော ဤအမည်သည် မာတုဂါမ၏အမည်တည်း၊ ဤကား လင်းပိုင်ဘေးတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-ပဌမ နာနာကရဏသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ပဌမဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ ထိုဈာန်ဖြင့်လည်း နှစ်သက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ထိုဈာန်၌တည်၊ ထိုဈာန်ကို နှလုံးသွင်း၊ ထိုဈာန်ဖြင့် အကြိမ်များစွာနေပြီး ဈာန်မလျှောပဲ သေသော် ပဌမဈာန်ဘုံဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုပဌမဈာန်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား အသင်္ချေယျ တကပ်တည်း။ ထိုပဌမဈာန်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် အသက်အတိုင်းတည်ပြီး ငရဲ တိရစ္ဆာန်မျိုး ပြိတ္တာဘုံ တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား အသက်အတိုင်းတည်ပြီး ထိုဗြဟ္မာဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ ပဋိသန္ဓေ ရှိခြင်း မရှိခြင်းသည်ပင် ပုထုဇဉ်နှင့် အရိယာသာဝက အထူးတည်း၊ ဤသည်ပင် လွန်ကဲသောအမူအရာ ကွဲလွဲခြင်းတည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ဒုတိယဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ)သေသော် အာဘဿရာ ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုအာဘဿရာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၂-ကပ်တို့တည်း၊ ထိုအာဘဿရာဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား(လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ(လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။</p> <p>အချို့သူသည် တတိယဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေသော် သုဘကိဏှာ ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုသုဘကိဏှာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၄-ကပ်တို့တည်း၊ ထိုသုဘကိဏှာဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ (လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။</p> <p>အချို့သူသည် စတုတ္ထဈာန်ရကာ ထိုဈာန်ကို သာယာ၏၊ (လ) သေသော် ဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၅၀၀-တို့တည်း၊ ထိုဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည်(လ)တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏။ ဤဂတိ (လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-611 <hr> အသင်္ချေယျတကပ်သက်တမ်း ပဌမဈာန် ၃-မျိုးရှိရာ ယုတ်သော ပဌမဈာန်ဖြင့် ဖြစ်သော ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာဗြဟ္မာများ အသင်္ချေယျကပ် ၃-ဖို့တဖို့၊ အလတ်ဖြင့် ဖြစ်သော ဗြဟ္မပုရောဟိတာ ဗြဟ္မာများ အသင်္ချေယျကပ် ထက်ဝက်၊ အမြတ်ဖြင့်ဖြစ်သော မဟာဗြဟ္မာများ အသင်္ချေယျတကပ်လုံးဟု သက်တမ်းရှိ၏။</p> <p>ငရဲစသည်သို့ရောက်-ငရဲစသည်သို့ ရောက်နိုင်သောကံ မပယ်ရသေးသောကြောင့် တဆင့်စီရောက်သည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ ငရဲသို့ တိုက်ရိုက်ကား မကျပါ။</p> <p>ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု-အရိယာများ အောက်ဘုံမဆင်းတော့ပါ၊ ထိုဘုံ၌ လည်းကောင်း၊ အတက် ဒုတိယ တတိယဈာန် ဗြဟ္မာ့ဘုံ စသည်တို့၌ လည်းကောင်း ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုပါသည်၊ ပုထုဇဉ်ကား ငရဲစသည် သွားနိုင်၏၊ ဤကား အထူးတည်း။</p> <p>မဟာကပ် ၂-ကပ်သက်တမ်း-ယုတ်သော ဒုတိယဈာန်ဖြင့်ဖြစ်သော ပရိတ္တာဘာ ဗြဟ္မာများ ၂-ကပ်၊ အလတ်ဖြင့်ဖြစ်သော အပ္ပမာဏာဘာ ဗြဟ္မာများ ၄-ကပ်၊ အမြတ်ဖြင့်ဖြစ်သော အာဘဿရာ ဗြဟ္မာများ ၈-ကပ်ရှည်သည်။</p> <p>မဟာကပ် ၄-ကပ်-- ၁-ကပ် ၂-ကပ် ဟူသော အောက်စကားကိုယူ၍ အနက်သိရမည်၊ ကပ်ဟူသည် မြှောက်အပ်သောကပ်၏ ဝါ၊ တည်ကိန်းဂဏန်း၏ အမည်လည်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ရှေးဦး ၁-ကပ်သည် ၂-ကိုမြှောက်၊ တခါမြှောက် ၂၊ နောက်တခါမြှောက် ၂၊ ပေါင်း ၄-ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ၂-ခုဖြင့် မြှောက်အပ်သော မဟာကပ် ၄-ကပ် တို့တည်းဟု မှတ်။</p> <p>ဘုံသက်အမှန်မှာ ၂-ခုဖြင့် ၄-ကို တကြိမ်မြှောက်၊ ၂x၄-လီ ၈-ရ၏၊ ၂-ခု ဖြင့် ၈-ကို ဒုတိယအကြိမ်မြှောက်၊ ၁၆-ရ၏၊ ၂-ခုဖြင့် ၁၆-ကို တတိယအကြိမ် မြှောက် ၃၂-ရ၏၊ ၂-ခုဖြင့် ၃၂-ကို စတုတ္ထအကြိမ်မြှောက်၊ ၆၄-ရ၏၊ ဤ ၆၄-ကမ္ဘာကား မြတ်သော သုဘကိဏှာ ဗြဟ္မာ၊ ၃၂-ကမ္ဘာကား လတ်သော အပ္ပမာဏာ သုဘာဗြဟ္မာ၊ ၁၆-ကမ္ဘာကား ယုတ်သော ပရိတ္တာသုဘာ ဗြဟ္မာတို့၏သက်တမ်းတည်း။ မဟာကပ် ၅၀၀-သက်တမ်း မြတ်သောဈာန်နှင့် စပ်၍ ဆိုသည်၊ ပဌမဈာန်ဘုံ စသည်တို့၌ကဲ့သို့ ၃-ခုံမရှိသောကြောင့်လည်း ဤသို့ မိန့်သည်။</p> <h3>၄-ဒုတိယနာနာကရဏသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် ပဌမဈာန်ကို ရကာ ထိုဈာန်ဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသောအားဖြင့် ဆင်းရဲသော ရောဂါနှင့်တူသော အိုင်းအမာနှင့်တူသော ငြောင့်နှင့်တူသော<br> <br>စာမျက်နှာ-612 <hr> ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတတ်သော အနာနှင့် တူသော သူစိမ်းပြင်ပနှင့် တူသော ပျက်စီးစေတတ်သော သတ္တဇီဝမှ ဆိတ်သုဉ်းသော အတ္တမဟုတ်သော အားဖြင့် ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏၊ ထိုသူသည် ကိုယ်ခန္ဓာ ပျက်စီးသေပြီးနောက် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင် ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ဤသုဒ္ဓါဝါသဘုံ၌ ဖြစ်ရခြင်းသည် ပုထုဇဉ်တို့နှင့် မဆက်ဆံ။</p> <p>အချို့သူသည် ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်ကို ရကာ ထိုဈာန်ဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသော အားဖြင့် (လ)ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏၊ ထိုသူ သေပြီးနောက် (လ)မဆက်ဆံ၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အိုင်းအမာ အတွင်း၌ ဖျက်ဆီးတတ်၏၊ မစီရင်အပ်၍ သူစိမ်းပြင်ပ မည်သည် အလိုမလိုက်၍ အတ္တမဟုတ်၊ အမြဲမရှိ၊ ပျက်စီးတတ် ဟူသော ဤ ၂-ပုဒ်ဖြင့် အနိစ္စလက္ခဏာ၊ သတ္တဇီဝမှ ကင်းဆိတ် အတ္တမဟုတ်၊ ဤ ၂-ပုဒ်ဖြင့် အနတ္တလက္ခဏာ၊ ကြွင်းပုဒ်များဖြင့် ဒုက္ခလက္ခဏာကို ဟောသည်ဟု မှတ်။</p> <h3>၅ - ပဌမမေတ္တာသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ အချို့သူသည် မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် တခုသော အရပ်ကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထို့အတူ ၂-ခုမြောက် ၃-ခုမြောက် ၄-ခုမြောက်သော အရပ်ကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ဤနည်းအားဖြင့် အထက်အောက် ဖီလာအရပ်အားလုံး သတ္တဝါအားလုံးတို့၌ မိမိနှင့်အတူ ပြု၍ သတ္တဝါအားလုံး ပါဝင်သော သတ္တလောကကို ပြန့်ပြော မြင့်မြတ် အပိုင်းအခြား မရှိ ရန်မရှိ ကြောင့်ကြမရှိသော မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုမေတ္တာဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ (လ) သေသော် ပဌမဈာန်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ထိုပဌမဈာန်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား အသင်္ချေယျကပ် တကပ်တည်း။ ထိုပဌမဈာန်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ) ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ(လ)ကွဲလွဲခြင်းတည်း။(ပဌမဈာန်နှင့် စပ်၍ မေတ္တာကိုပြသည်။)</p> <p>အချို့သူသည် ကရုဏာ မုဒိတာ ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် တခုသော အရပ်ကို (လ)ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုဥပေက္ခာဈာန်ကို သာယာ၏၊ အလိုရှိ၏၊ (လ) သေသော် အာဘဿရာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏၊ ယင်းဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၂-ကပ်တို့တည်း။ (လ)သေသော် သုဘကိဏှာဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏၊ (လ) သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၄-ကပ်တို့တည်း၊ သေသော် ဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ (လ)<br> <br>စာမျက်နှာ-613 <hr> သက်တမ်းကား မဟာကပ် ၅၀၀-တို့တည်း။ ထိုဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံ၌ ပုထုဇဉ်သည် (လ) တနေရာသို့ ရောက်၏၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သည်ကား (လ)ပရိနိဗ္ဗာန်ပြု၏၊ ဤဂတိ (လ) ကွဲလွဲခြင်းတည်း။ (ဒုတိယဈာန် စသည်နှင့် စပ်၍ ကရုဏာ စသည် ၃-ပါးကို ပြသည်။)</p> <h3>၆-ဒုတိယမေတ္တာသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အချို့သူသည် မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် တခုသော အရပ်ကို (လ) မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသော အားဖြင့် (လ)ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏၊ သေပြီးနောက် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင် အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ဤသုဒ္ဓါဝါသဘုံ၌ ဖြစ်ရခြင်းသည် ပုထုဇဉ်တို့နှင့် မဆက်ဆံ။</p> <p>အချို့သူသည် ကရုဏာ မုဒိတာ ဥပေက္ခာ (လ)ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ထိုဘုံ၌ ရှိသော ရုပ်စသော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို အမြဲမရှိသော အားဖြင့် (လ)ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှု၏။ သေပြီးနောက် (လ)မဆက်ဆံ၊ ဤ ၄-မျိုး တို့တည်း။ (အမှတ် ၄-သုတ်နှင့် တူသည်။)</p> <h3>၇-တထာဂတအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ထင်ရှားပွင့်လာခြင်းကြောင့် ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာသော အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ-ဘုရားလောင်း တုသိတာနတ်ပြည်မှ စုတေ၍ သတိပညာရှိသည်ဖြစ်၍ မယ်တော်ဝမ်းသို့ သက်သောအခါ နတ်လောက လူလောက၌ မနှိုင်းယှဉ်အောင် ကြီးကျယ်သော အလင်းရောင်သည် နတ်များအာနုဘော်ကို ကျော်၍ ဖြစ်လာ၏၊ ဟင်းလင်းဖြစ် ထောက်တည်ရာမရှိ မိုက်မှောင်ကုန်သော အကြင် လောကန္တရိုက်ငရဲတို့သည် ရှိကုန်၏၊ ယင်းငရဲတို့၌ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးကုန်သော ဤ လ နေများသော်လည်း မထွန်းလင်းစွမ်းနိုင်ကြ၊ ထိုငရဲတို့၌လည်း မနှိုင်းယှဉ်အောင် ကြီးကျယ်သောအလင်းရောင်သည် နတ်များအာနုဘော်ကို ကျော်၍ ဖြစ်လာ၏။ ထိုငရဲသားသတ္တဝါများလည်း “အချင်းတို့၊ ဤငရဲကျကြသော တပါးသော သတ္တဝါများလည်း ရှိကြပါသေးတကား”ဟု ထိုအလင်းရောင်ဖြင့် အချင်းချင်း သိမြင်ကြ၏၊ ဤသဘောတရား ထင်ရှားဖြစ်လာ၏။</p> <p>ဘုရားလောင်းသည် သတိပညာရှိသည်ဖြစ်၍ မယ်တော်ဝမ်းမှ ဖွားမြင်သောအခါ လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရားသည် အတုမရှိသော သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ် (အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ်)ကို ထိုးထွင်း၍ သိတော်မူသော အခါ၌လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာ<br> <br>စာမျက်နှာ-614 <hr> ဘုရားသည် အတုမရှိသော တရားစကြာကိုလည်စေသော အခါ၌လည်းကောင်း နတ်လောက လူ့လောက၌ အလားတူဖြစ်သည်သာတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>မယ်တော်ဝမ်းသို့သက် သက်ဆဲ ခဏမဟုတ်၊ သက်ပြီးမှ အံ့ဖွယ်ဖြစ်သည်၊ နတ်ဝတ် ၁၂-ယူဇနာ၊ နတ်ကိုယ် ၁၂-ယူဇနာ၊ ဗိမာန် ၁၂-ယူဇနာ အရောင်တောက်သည်၊ ၎င်း ၃၆-ယူဇနာကား နတ်များအာနုဘော်မည်သည်၊ ထိုကိုကျော်သည်။</p> <p>လောကန္တရိုက်ငရဲ စကြဝဠာ ၃-ခု၊ ၃-ခုအကြား ယင်း ငရဲတခု တခုရှိသည်၊ အချင်းချင်းထိထားသော လှည်းဘီးဝိုင်း ၃-ခု ခွက် ၃-ခုတို့၏ အလယ်၌ ဖြစ်သော အရပ်ကဲ့သို့တည်း၊ ယင်းငရဲပမာဏ ယူဇနာရှစ်ထောင်ရှိသည်။</p> <p>တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးပုံ လနေများ တပြိုင်နက် ၃-ကျွန်း လင်းနိုင်ခြင်းကား တန်ခိုးကြီးခြင်းမည်၍ အရပ်တခု တခု၌ ယူဇနာ ၉သိန်း အမှောင်ဖျောက်၍ အလင်းရောက်နိုင်ခြင်းကား အာနုဘော်ကြီးခြင်းမည်သည်၊ ယင်း လ နေများကား စကြဝဠာတောင် အလယ်ဖြင့် သွားကြရာ တောင်ကိုကျော်မှ တောင်ကြားမှာ လောကန္တရိုက်ငရဲ ရှိခြင်းကြောင့် လ နေရောင် မရောက်။</p> <p>လောကန္တရိုက် ငရဲသားများ မိဘ တရားရှိသော ရဟန်း ပုဏ္ဏားများ အပေါ် ကြမ်းတမ်းကြီးလေးသော ပြစ်မှုပြုသူများနှင့်နေ့စဉ် သူ့အသက်သတ်စသော ရက်စက်မှု ပြုသူများ ယင်းငရဲရောက်ကြရသည်၊ သီဟိုဠ်ကျွန်း အဘယခိုးသူ နာဂခိုးသူတို့ ကဲ့သို့တည်း။</p> <p>ထိုငရဲသား အတ္တဘော ၃-ဂါဝုတ်ရှိ၍ လင်းနို့များလို စကြဝဠာတောင်၌ လက်သည်း ခြေသည်းရှည်တို့ဖြင့် ကုတ်ကပ်နေကြသည်၊ ရွေ့လျား၍ အချင်းချင်း ထိမိ တိုးမိကြ၊ အစာထင်ပြီးဖမ်းကြ၊ လိမ့်ကျပြီး လောကကို ခံသောအောက်ရေ၌ကျကြသည်။ လေတိုက်လျှင်လည်း သစ်မည်စည်သီးလို ကြွေကျ၊ ရေသို့ရောက်သည်။ ရေရောက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ဆားငန်ရေ၌ မုန့်ညက်စိုင်ကဲ့သို့ ကျေမှုပျက်စီးကြသည်။</p> <p>တပါးသူများလည်း ရှိကြသေး ... ထိုမြင်ချိန်ကား ယာဂုတကျိုက်သောက်မှမကြာပါ၊ အိပ်ရာမှနိုး၍ အာရုံထင်ရုံမျှလောက်သာ ကြာသည်၊ ဒီဃဘာဏကထေရ်တို့ကား လက်ဖျစ်တတွက်မျှ၊ လျှပ်စစ်တပြက်မျှသာတည်း၊ ဘာရောင်ပါလိမ့်ဟု ပြောဆိုစဉ် ကွယ်ပျောက်သည်ဟု မိန့်ကြသည်။</p> <h3>၈-ဒုတိယ တထာဂတအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ထင်ရှားပွင့်လာခြင်းကြောင့် ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်လာသော အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ-သတ္တဝါအပေါင်းသည် ကာမဂုဏ် ၅-ပါး<br> <br>စာမျက်နှာ-615 <hr> ဟူသော ကပ်ငြိဖွယ်လျှင် မွေ့ လျော်ရာရှိ၏၊ ကပ်ငြိဖွယ်၌ ပျော်ပိုက်ဝမ်းမြောက်တတ်၏၊ ထိုသတ္တဝါအပေါင်းသည် ဘုရားရှင်က မကပ်ငြိကြောင်းတရားကို ဟောအပ်သော် နာလို၏၊ နားထောင်၏၊ သိရန်စိတ်ကို ရှေးရှုထား၏။ ဤသဘောတရား ထင်ရှားဖြစ်လာ၏။</p> <p>သတ္တဝါအပေါင်းသည် ထောင်လွှားခြင်း မာနလျှင် မွေ့လျော်ရာ ရှိ၏၊ မာန၌ ပျော်ပိုက်ဝမ်းမြောက်တတ်၏။ ဘုရားရှင်က မာနဖျောက်ကြောင်းတရား ဟောအပ်သော် နာလို၏၊ (လ)ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>သတ္တဝါအပေါင်းသည် တေဘူမက ဝဋ်တရားဟူသော မငြိမ်းချမ်းရာလျှင် မွေ့လျော်ရာရှိ၏။ ငြိမ်းချမ်းရာ၌ ပျော်ပိုက်ဝမ်းမြောက်တတ်၏၊ ဘုရားရှင်က ငြိမ်းချမ်းကြောင်းတရားဟောလျှင် နာလို၏၊ (လ)ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>သတ္တဝါအပေါင်းသည် မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာ၌ ဖြစ်၏၊ ဥသဖွယ်ဖြစ်၏၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ မြှေးယှက်ခံရ၏၊ ဘုရားရှင်က အဝိဇ္ဇာဖျက်ဆီးကြောင်း တရားဟောလျှင် နာလို၏၊ (လ) ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၉-အာနန္ဒအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>အာနန္ဒာ၌ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ– ရဟန်းပရိသတ်သည် အာနန္ဒာကို ဖူးမြော်လာအံ့၊ ထိုပရိသတ်သည် ဖူးမြော်ရ၍လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ အာနန္ဒာ တရားဟောလျှင် ဟောသောတရားဖြင့်လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ တရားသိမ်း၍ အာနန္ဒာ ဆိတ်ဆိတ်နေသည့်တိုင်အောင် မရောင့်ရဲနိုင်သည်သာတည်း။ ရဟန်း မိန်းမ ဥပါသကာ ဥပါသိကာမ ပရိသတ်တို့လည်း အတူပင်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းများ အာနန္ဒာကို ဖူးမြော်လာ ဘုရားဖူးယင်း လာကြသည်၊ အာနန္ဒာသည် အဘက်ဘက်မှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၍ လှပတင့်တယ် ကြည့်ချင်ဖွယ်ရှိသည်၊ ဗဟုသုတရှိ၍ သံဃာနှင့်လိုက်ဖက်သည်ဟု ဂုဏ်ကြား၍လည်း သူ့ထံလာကြသည်၊ သတင်းကြားနှင့် ငါတို့အမြင် ညီပါပေသည်ဟု နှစ်ခြိုက်ကြသည်။</p> <p>ဟောသောတရား မျှတ ခန့်ကျန်းပါရဲ့လော၊ အသင့် နှလုံးသွင်းနိုင် ဆရာဝတ်ပြုနိုင်ပါရဲ့လော ဟူသော နှီးနှောမှုပြုသော တရားတည်း။ ရဟန်းမိန်းမတို့၌ ညီမတို့ ဂရုဓမ် ၈-ပါး ဆောက်တည် ကျင့်သုံးနိုင်ရဲ့လောဟု အထူးပြု ပြောသည်။ ယောက်ျားတို့၌ ကောင်းသောလာခြင်းပါတည်း၊ သင် ခေါင်းမကိုက် ခြေမနာ သားမယားများပါ ရောဂါကင်းကြရဲ့လား၊ ဤသို့ မနှီးနှောပဲ သရဏဂုံ သီလဆောက်တည်ကြ၊ တလ ၈-ကြိမ် ဥပုသ်ကျင့်သုံးကြ၊ မိဘဝတ်ဖြည့်ကြ၊ တရားရှိသော ရဟန်းပုဏ္ဏားများကို လုပ်ကျွေးကြရဲ့လောဟု စေ့စပ် နှီးနှော ပြောဟောသည်၊ မိန်းမပရိသတ် အတူပင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-616 </p><hr> <h3>၁၀-စက္ကဝတ္တိအစ္ဆရိယသုတ်</h3> <p>စကြဝတေးမင်း၌ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရား ၄-မျိုးမှာ- မင်းပရိသတ်သည် စကြဝတေးမင်းကို ဖူးမြော်လာအံ့၊ ထိုမင်းပရိသတ်သည် ဖူးမြော်ရလျှင်လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ စကြဝတေးမင်း စကားပြောလျှင် ပြောသောစကားဖြင့်လည်း နှစ်ခြိုက်၏၊ စကြဝတေးမင်း စကားသိမ်း၍ ဆိတ်ဆိတ်နေသည်တိုင်အောင် မရောင့်ရဲနိုင်သည်သာ တည်း၊ ပုဏ္ဏားသူကြွယ် ရဟန်း ပရိသတ်တို့လည်း နည်းတူပင်တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း၊(ရဟန်းများကား မင်းကိုကြည့်ရန် ကြွလာကြသည်။)</p> <p>ဤအတူပင် အာနန္ဒာ၌ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲသော သဘောတရားမျိုးမှာ အထက် အမှတ်(၉)သုတ် အတိုင်းပင်တည်း။</p> <p>မင်းပရိသတ် အဘိသိက်ခံပြီး မခံရသေးသော မင်းများသည် စကြာမင်းသည် အဆင်းလှ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ ကောင်းကင်ခရီးသွား၍ တိုင်းပြည်ကို ဆုံးမ၏။ တရားရှိသည်ဟု ဂုဏ်သတင်းကြား၍ လာကြ၊ အကြားနှင့်အမြင် ညီညွတ်၍ နှစ်ခြိုက်ကြသည်။</p> <p>ပြောသောစကား မင်းကျင့်တရား ပြည့်ကြ၊ အစဉ်အလာ စောင့်ထိန်းကြဟု လည်းကောင်း၊ ပုဏ္ဏားတို့၌- ဆရာတို့ မန္တန်ပို့ချကြ၊ တပည့်များ သင်ယူကြ၊ အလှူ အဝတ်ပုဆိုး သီလ ရကြပါ၏လောဟု လည်းကောင်း၊ သူကြွယ်တို့၌ မင်းထံမှ ဒဏ် နှောင်ဖွဲ့မှုဖြင့် အနှိပ်အစက် ကင်းကြ မိုးမှန်ကြ ကောက်များ ပြည့်စုံကြပါ၏လောဟု လည်းကောင်း၊ ရဟန်းတော်များ၌ ရဟန်းအသုံးအဆောင်များ ရလွယ်ကြ တရားကျင့်သုံးမှု မလစ်ဟင်းပဲ ရှိကြပါ၏လောဟု လည်းကောင်း နှီးနှော ပြောဆိုသည်။</p> <h3>(၁၄) ၄-ပုဂ္ဂလဝဂ်၊ ၁-သံယောဇနသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အောက်ဘုံဆိုင်ရာ ပဋိသန္ဓေ ရကြောင်း၊ ဘဝရကြောင်း သံယောဇဉ် ၃-မျိုးလုံးကို မပယ်ရသေးသော သကဒါဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ အောက်ဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ်ကိုသာ ပယ်၍ ပဋိသန္ဓေရကြောင်း၊ ဘဝရကြောင်း သံယောဇဉ်ကို မပယ်ရသေးသော ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး။</p> <p>အောက်ဘုံဆိုင်ရာနှင့် ပဋိသန္ဓေရကြောင်း သံယောဇဉ် ၂-မျိုးကို ပယ်၍ ဘဝရကြောင်း သံယောဇဉ်ကို မပယ်ရသေးသော အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ သံယောဇဉ် ၃-မျိုးလုံးကို ပယ်ပြီးသော ရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုးဟူတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-617 <hr> သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ် မပယ်ရသေးသော သံယောဇဉ်ရှိ အရိယာများတွင် အထွတ်အမြတ် ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ဆိုသည်။ အထက်၌ ရလတ္တံ အရိယာမဂ် အယဉ်ရှိသော အနာဂါမ်သည် ဥဒ္ဓံသောတအကနိဋ္ဌဂါမီ အနာဂါမ် မည်သည်။</p> <p>အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီအနာဂါမ် အသက်အပိုင်းအခြား၏ အလယ်၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုမည့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား အလယ်၌ ပဋိသန္ဓေ မရှိတော့ပေ။ ထိုဘုံ၌ ဝင်စားသော ဈာန်ကုသိုလ်သည် ပဋိသန္ဓေကား မဖြစ်တော့၊(အရဟတ္တမဂ်မရသေး၍ ဘဝဖြစ်ကြောင်းကား ဖြစ်သည်ဟု ဆိုရမည်၊ အရဟတ္တမဂ်လည်း ရမည်ဧကန်။)</p> <h3>၂-ပဋိဘာနသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အသင့်ကိုသာ ဖြေဆိုတတ်၍ လျင်မြန်စွာ မဖြေဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ လျင်စွာသာ ဖြေဆိုတတ်၍ အသင့်ကို မဖြေဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ လျင်စွာလည်း ဖြေဆိုတတ်သည် အသင့်လည်း ဖြေဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-မျိုးစုံ မဖြေဆိုတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၃-ဥဂ္ဃဋိတညူသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ - အကျဉ်းပြကာမျှဖြင့် တရားကိုသိသော ဥဂ္ဃဋိတညူပုဂ္ဂိုလ်၊ အကျယ်ပြမှသိသော ဝိပဉ္စိတညူပုဂ္ဂိုလ်၊ ဥဒ္ဒေသစသည်ကို ဆောင်ပြမှ သိသော နေယျပုဂ္ဂိုလ်၊ ပုဒ်မျှသာ အတိုင်းအရှည်ရှိသော (တရားနာယူရုံမျှသာဖြစ်၍ ဤဘဝ ဈာန်မဂ်ဖိုလ်မရထိုက်သော) ပဒပရမ ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>နေယျပုဂ္ဂိုလ် ဥဒ္ဒေသစသည်ကို ဆောင်ပြဟူသည်- ပါဠိသင် အဋ္ဌကထာသင် အသင့်နှလုံးသွင်း၊ မိတ်ဆွေကောင်း မှီဝဲ ဆည်းကပ်ရမည်ပင်တည်း။ များစွာ နာ ရွတ် ဆောင် ပို့ချသော်လည်း ဤဘဝ၌ မဂ်ဖိုလ်မရနိုင်သူကား ပဒပရမ မည်သည်။</p> <h3>၄ - ဥဋ္ဌာနဖလသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသောပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ− (၁) လုံ့လကျိုးကိုသာမှီ အသက်မွေးလျက် ကံကျိုးကိုမှီ အသက်မမွေးရသောပုဂ္ဂိုလ်၊ (၂) ကံကျိုးသာမှီ အသက်မွေးလျက် လုံ့လကျိုးမှီ အသက်မမွေးရသောပုဂ္ဂိုလ်၊ (၃)လုံ့လကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မွေး ကံကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မွေးရသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ (၄) လုံ့လကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မမွေး ကံကျိုးကိုလည်းမှီ အသက်မမွေးရသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-618 <hr> ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံ လုံ့လဖြင့် တနေ့လုံးလုပ်မှ အနည်းငယ်ရ၊ အသက်မွေးရသည်၊ ဘာကောင်းမှုကျိုးမျှ မရသူသည် ၁-ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ၂-မှာ စတုမဟာရာဇ်မှစ၍ နတ်များအားလုံး လုံ့လမလိုပဲ ကောင်းကျိုးရကြသည်၊ မင်း အမတ်ကြီး စသည်တို့ကား လုံ့လ အမှတ် ၃-ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ငရဲသားများမှာ ၄-ဖြစ်သည်၊ ကောင်းမှုကျိုးကို ကံကျိုးဟု ဤသုတ်၌ လိုအပ်၏၊ ငရဲသားများမှာ ကောင်းမှုကျိုး မရှိကြပေ။</p> <h3>၅-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- အပြစ်ရှိ၊ အပြစ်များ၊ အပြစ်နည်း၊ အပြစ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။</p> <p>(၁) အပြစ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည် — ဤလောက၌ အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသူတည်း။</p> <p>(၂) အပြစ်များသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်ကများ၍ အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်ကား နည်းသူတည်း။</p> <p>(၃) အပြစ်နည်းသောပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-အပြစ်မရှိသော ကာယဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်က များ၍ အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီမနောကံနှင့် ပြည့်စုံသည်ကား နည်းသူတည်း။</p> <p>(၄) အပြစ်မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်-အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံနှင့် ပြည့်စုံသူတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံ ပဌမ မိုက်ကန်းသော ပုထုဇဉ်၊ ဒုတိယ အကြားအကြား၌ ကုသိုလ်ပြုသော လောကီပုထုဇဉ်ဖြစ်၍ တတိယ သောတာပန် (သကဒါဂါမ် အနာဂါမ်ပါ) ယူပြီး စတုတ္ထရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်တည်း။</p> <h3>၆- ပဌမသီလသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-သီလ သမာဓိ ပညာတို့၌ ဖြည့်ကျင့်လေ့မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ သီလသာဖြည့် သမာဓိပညာ မဖြည့်၊ သီလ သမာဓိဖြည့် ပညာ မဖြည့်၊ ၃-မျိုးလုံးတို့၌ ဖြည့်ကျင့်လေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုးတို့တည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံမှာ ပဌမ လောကီလူများ၊ ဒုတိယ သုက္ခဝိပဿက သောတာပန် သကဒါဂါမ်ဖြစ်၍ တတိယမှာ အနာဂါမ်တည်း၊ မှန်၏၊ သူမြတ်ကား သေခါနီးသော်မှ<br> <br>စာမျက်နှာ-619 <hr> ဗြဟ္မာဖြစ်ကြောင်း ဈာန်ကို ရနိုင်သောကြောင့်တည်း၊ စတုတ္ထကား ရဟန္တာတည်း၊ သီလ စသည်တို့၏ ဆန့်ကျင်ဘက်အားလုံး ပယ်ပြီးဖြစ်၍ အားလုံး၌ ဖြည့်လေ့ရှိသည်။</p> <h3>၇-ဒုတိယသီလသုတ်</h3> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-သီလ သမာဓိ ပညာတို့ကိုအလေးမပြု အကြီးအမှူးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး၊ သီလသာ အလေးပြု အကြီးအမှူးပြု၍ သမာဓိ ပညာ အလေးမပြု အကြီးအမှူးမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုး စသည်ဖြင့် အထက်သုတ်နည်းတူတည်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်လည်း နည်းတူခွဲအပ်၏။</p> <h3>၈-နိကဋ္ဌသုတ်</h3> <p>ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ ကိုယ်သာကင်း၍ စိတ်မကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကိုယ်မကင်းသော်လည်း စိတ်ကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-ပါး စုံမကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ၂-ပါး စုံကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ် တို့တည်း။</p> <p>ကိုယ်သာကင်း၍ စိတ်မကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်– အစွန်အဖျားကျသော တောကျောင်းတို့ကို မှီဝဲနေသော်လည်း ကာမ ဗျာပါဒ ဝိဟိံသ ဝိတက်တို့ကို ကြံနေသူတည်း၊ ဒုတိယ ပုဂ္ဂိုလ်မှာ တောကျောင်းမနေသော်လည်း ရွာနီးကျောင်း၌ နေက္ခမ္မ အဗျာပါဒ အဝိဟိံသ ဝိတက်တို့ကို ကြံသည်။ တတိယမှာ တောကျောင်းကို မမှီဝဲ၍ ကိုယ်လည်းမကင်း ကာမဝိတက် စသည်ကိုကြံ၍ စိတ်လည်း မကင်းသူတည်း၊ စတုတ္ထမှာ တောကျောင်းမှီဝဲ၍ နေက္ခမ္မ စသော ဝိတက်များကိုသာ ကြံသူတည်း။</p> <h3>၉-ဓမ္မကထိကသုတ်</h3> <p>တရားဟော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ– တရားဟော ပုဂ္ဂိုလ်အချို့သည် အနည်းငယ်မျှကိုလည်း ဟော၏၊ အကျိုးစီးပွားနှင့် မစပ်သည်ကိုသော်လည်း ဟော၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ပရိသတ်သည်လည်း အကျိုးစီးပွားနှင့် စပ်မစပ်၌ မလိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကသည် ဤပရိသတ်အတွက် တရားဟော ပုဂ္ဂိုလ်ဟုသာ ရေတွက်အပ်၏။</p> <p>တရားဟောသူသည် အနည်းငယ်မျှကိုသာ ဟောသော်လည်း အကျိုးနှင့်စပ်၏၊ ပရိသတ်ကလည်း စပ် မစပ် လိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကသည် (လ) ရေတွက်အပ်၏၊ တရားဟောသူသည် များစွာလည်း ဟော၏၊ အကျိုးနှင့်လည်း မစပ်၊ ပရိသတ်ကလည်း စပ် မစပ် မလိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကသည် (လ) ရေတွက်အပ်၏၊ တရားဟောသူသည် များစွာလည်းဟော၏၊ အကျိုးနှင့်လည်းစပ်၏၊ ပရိသတ်လည်း လိမ္မာ၊ ဤဓမ္မကထိကလည်း (လ) ရေတွက်အပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-620 <hr> ပြောဆိုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-အနက်အားဖြင့်သာ ကုန်ခြင်းသို့ရောက်၍ သဒ္ဒါအားဖြင့် ကုန်ခြင်းသို့ မရောက်ပဲ ပြောဆိုလေ့ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်၊ သဒ္ဒါကုန် အနက် မကုန်၊ ၂-ပါးစုံကုန်၊ ၂-ပါးစုံကုန်ခြင်းသို့ မရောက်မူ၍ ပြောဆိုလေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့တည်း။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ၂-ပါးစုံအားဖြင့် ကုန်ခြင်းသို့ရောက်ရာသော အကြောင်းအခွင့်မရှိချေ၊ (အနက်ဟူသည် အဋ္ဌကထာတည်း။)</p> <h3>(၁၅) ၅-အာဘာဝဂ်၊ ၁-အာဘာသုတ်စသည် ၅-သုတ်</h3> <p>အရောင်၊ ရောင်ခြည်၊ အလင်း၊ အလင်းရောင်၊ ရောင်လျှံ ၄-မျိုးတို့မှာ-လ နေ မီး ပညာ ရောင်လျှံတို့တည်း။ (အရောင် ၄-မျိုး ရောင်ခြည် ၄-မျိုး စသည်ဖြင့်သိ။)</p> <h3>၆-ပဌမကာလသုတ်</h3> <p>သင့်လျော်သောအခါ ၄-မျိုးတို့မှာ-အခါအားလျော်စွာ တရားနာ တရားဆွေးနွေး တရားသုံးသပ် ဝိပဿနာရှုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၇-ဒုတိယကာလသုတ်</h3> <p>ကောင်းစွာ ပွားများဖြစ်စေအပ်လျှင် အစဉ်အားဖြင့် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်စေတတ်သောအခါ ၄-မျိုးမှာ– အခါအားလျော်စွာ တရားနာ တရားဆွေးနွေး တရားသုံးသပ် ဝိပဿနာရှုခြင်းတို့တည်း။ တောင်ထိပ်၌ မိုးကြီး သည်းထန်စွာ ရွာသွန်းလျှင် ထိုမိုးရေသည် ချိုင့်ဝှမ်းရာသို့စီး၍ ထောင်ချောက် လျှိုမြောင် ထုံးအိုင်ငယ် ကြီး၊ မြစ်ငယ် ကြီး၊ သမုဒ္ဒရာ ပင်လယ်တို့ကို အဆင့်ဆင့် ပြည့်စေသကဲ့သို့ ဤအတူသာလျှင် ဤအခါ ၄-မျိုးတို့သည် ကောင်းစွာ ပွားများဖြစ်စေအပ်လျှင် အစဉ်သဖြင့် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်စေတတ်ကုန်၏ ဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ဒုစ္စရိတသုတ်၊ ၉-သုစရိတသုတ်</h3> <p>ဝစီဒုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ-အမှားပြော၊ ကုန်းချော၊ စကားကြမ်းဆို၊ စကားဖျင်း ပြောဆိုခြင်းတို့ဖြစ်၍ ဝစီသုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ--အမှန်ပြော၊ ကုန်းမချော၊ သိမ်မွေ့သောစကားပြော၊ ပညာဖြင့် ပိုင်းခြား၍ စကားပြောခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၁၀-သာရသုတ်</h3> <p>အနှစ် ၄-မျိုးမှာ-သီလ သမာဓိ ပညာ ဝိမုတ္တိ(အရဟတ္တဖိုလ်) အနှစ်တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-621 </p><hr> <h3>၄-စတုတ္ထသုတ် ၅၀ (၁၆) ၁-ဣန္ဒြိယဝဂ်</h3> <h3>၁။ ဣန္ဒြိယသုတ်</h3> <p>ဣန္ဒြေ ၄-မျိုးမှာ- သဒ္ဓါ၊ ဝီရိယ၊ သမာဓိ၊ သတိဣန္ဒြေတို့တည်း။ (သဒ္ဓါသည် သမ္ပယုတ်တရားတို့ကို ကြည်စေသောဝန်ဖြင့် အစိုးရမှုကို ပြုတတ်၍ သဒ္ဓိန္ဒြေမည်သည်။ ကြွင်းနည်းတူသိ။)</p> <h3>၂။ သဒ္ဓါဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ- သဒ္ဓါ၊ ဝီရိယ၊ သတိ၊ သမာဓိ ဗိုလ်တို့တည်း။ (မယုံကြည်မှု အကုသိုလ်ကြောင့် မတုန်လှုပ်ရကား သဒ္ဓါဗိုလ်မည်သည်၊ ကြွင်းအတူသိ။)</p> <h3>၃။ ပညာဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ- ပညာ၊ ဝီရိယ၊ အနဝဇ္ဇ၊ သင်္ဂဟ ဗိုလ်တို့တည်း။ (အပြစ်မရှိသောဗိုလ်ကား အနဝဇ္ဇ၊ ချီးမြှောက်အပ်သူများကို ချီးမြှောက်သော ဗိုလ်ကား သင်္ဂဟတည်း။)</p> <h3>၄။ သတိဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ- သတိ၊ သမာဓိ၊ အနဝဇ္ဇ၊ သင်္ဂဟ ဗိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၅။ ပဋိသင်္ခါနဗလသုတ်</h3> <p>ပဋိသင်္ခါန၊ ဘာဝနာ၊ အနဝဇ္ဇ၊ သင်္ဂဟ ဗိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၆။ ကပ္ပသုတ်</h3> <p>ကမ္ဘာ၏အသင်္ချေ ၄-မျိုးတို့မှာ- ကမ္ဘာပျက်ဆဲ သံဝဋ္ဋကပ်အခါကို ဤမျှလောက် နှစ်တို့ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဤမျှလောက် နှစ်အရာ အထောင် အသိန်းတို့ဟူ၍လည်းကောင်း ရေတွက်ခြင်းငှာ မလွယ်။</p> <p>ကမ္ဘာပျက်အတိုင်း တည်နေဆဲ “သံဝဋ္ဋဋ္ဌာယီ” ကပ်အခါကို (လ) ကမ္ဘာဖြစ်ဆဲ “ဝိဝဋ္ဋကပ်” အခါကို (လ) ဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာ၏ တည်ဆဲ “ဝိဝဋ္ဋဋ္ဌာယီ” ကပ်အခါကို ဤမျှလောက် နှစ်တို့ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဤမျှလောက် နှစ်အရာ အထောင် အသိန်းတို့ဟူ၍ လည်းကောင်း ရေတွက်ခြင်းငှာ မလွယ်၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ကမ္ဘာပျက်ပုံနှင့် အပိုင်းအခြား: မီးလောင်၍ ကမ္ဘာပျက်လျှင် အာဘဿရာဘုံအောက် မီးလောင်သည်၊ အထက်ပိုင်းကျန်၏။ ရေကြောင့်ပျက်က သုဘကိဏှာအောက်ပိုင်း ရေဖြင့် ကျေမွသည်၊ လေကြောင့်ပျက်က ဝေဟပ္ဖိုလ်အောက် ပျက်စီးသည်။ အကျယ်အဝန်းမှာ ဗုဒ္ဓခေတ်တခုလုံး အမြဲပျက်သည်၊ အကျယ် ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၌ လာသည်။</p> <h3>၇ – ရောဂသုတ်</h3> <p>ရောဂါ ၂-မျိုးမှာ- ကိုယ်၊ စိတ်၌ဖြစ်သော ရောဂါတို့တည်း။ တနှစ်ပတ်လုံး ကိုယ်၌ဖြစ်သော ရောဂါမရှိခြင်းကို ဝန်ခံကြသူများ၊ ၂-နှစ်တို့ပတ်လုံး၊ ၃၊ ၄၊ ၅၊ ၁၀ နှစ်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-622 <hr> ၂၀၊ ၃၀၊ ၄၀၊ ၅၀ တို့ပတ်လုံး အနှစ် ၁၀၀၊ ၁၀၀ အထက် အလွန် ရောဂါမရှိခြင်းကို ဝန်ခံကြသူများ တွေ့မြင်နိုင်ကုန်၏။ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်မှတပါး တခဏမျှလည်း စိတ်၌ဖြစ်သော ရောဂါမရှိခြင်းကို ဝန်ခံကြသူတို့ကို လောက၌ အလွန် တွေ့မြင်ရခဲကုန်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့၏ ရောဂါ ၄-မျိုးမှာ- ရဟန်းသည် အလိုကြီး၏၊ ပစ္စည်း ၄-ပါးကြောင့် ပင်ပန်းခြင်းရှိ၏။ ရတတ်သမျှ ဆွမ်းစသည်ဖြင့် မရောင့်ရဲ၊ ထိုသူသည် အလိုကြီးသည်၊ ပင်ပန်းသည်၊ မရောင့်ရဲသည်ဖြစ်၍ သူတပါး အထင်သေးမခံရရန်၊ လာဘ်ပူဇော်သကာ အကျော်အစောရရန် အလိုဆိုးကို ဆောက်တည်၏၊ ထကြွစေေ့ဆော် လုံ့လပြု၏၊ ထိုသူသည် (သူတပါးတို့သိအောင်) ဆင်ခြင်၍ ဒါယကာတို့သို့ ချဉ်းကပ်၏၊ ဆင်ခြင်၍ နေထိုင်တရားဟောပြော ကျင်ကြီးကျင်ငယ် ချုပ်တည်းထား၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဤသာသနာတော်၌ “ငါတို့သည် အလိုနည်းကုန်အံ့၊ ပစ္စည်းကြောင့် မပင်ပန်းကုန်အံ့၊ ရတတ်သမျှ ရောင့်ရဲကုန်အံ့၊ (သူတပါး အထင်သေးမခံရရန်) မထိမ်မမြင် အပြုမခံရရန် လာဘ်စသည်ရရန် အလိုဆိုးကို မဆောက်တည်ကုန်အံ့၊ မထကြွ မစေ့ဆော် လုံ့လမပြုကုန်အံ့၊ အချမ်းအပူ စသော အငွေ့တို့ကို သည်းခံကုန်အံ့၊ စကားဆိုးနှင့် ပြင်းထန်သော သေလောက်သော ဝေဒနာတို့ကို သည်းခံနိုင်သော သဘောရှိကုန်အံ့” ဟု ကျင့်ရမည်၊ ဤသို့ကျင့်ကြဟု မိန့်။</p> <h3>၈-ပရိဟာနိသုတ်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက ရဟန်းများကို ငါ့ရှင်တို့၊ မည်သည့်ရဟန်း ယောက်ျား-မိန်းမ မဆို ဤတရား ၄-မျိုးတို့ကို မိမိ၌ ကောင်းစွာ တွေ့မြင်ခဲ့လျှင် ငါသည် ကုသိုလ်တရားတို့မှ ဆုတ်ယုတ်၏ဟု ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဘုရားရှင်ဟောသော ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတရား ၄-မျိုးမှာ- ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟများပြားခြင်း၊ နက်နဲကုန်သော အကြောင်းဟုတ် မဟုတ်တို့၌ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ပညာမျက်စိ မသက်ဝင်နိုင်ခြင်းတို့တည်း။ (သင်ခြင်း မေးခြင်း ပညာလည်း သင့်၏၊ သုံးသပ်ခြင်း၊ ထိုးထွင်းသိခြင်း ပညာလည်း သင့်သည်။)</p> <p>အပြန်အားဖြင့် ငါသည် ကုသိုလ်တရားတို့မှ မဆုတ်ယုတ်ဟု ဆုံးဖြတ်ရမည့် ဘုရားဟောသော မဆုတ်ယုတ်ခြင်းအကြောင်းတရား ၄-မျိုးမှာ- ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟနည်းပါးခြင်း၊ ပညာမျက်စိ သက်ဝင်နိုင်ခြင်းတို့တည်းဟု မိန့်။<br> <br>စာမျက်နှာ-623 </p><hr> <h3>၉-ဘိက္ခုနီသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ကောသမ္ဗီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ နေစဉ် ရဟန်းမိန်းမတယောက်သည် ယောက်ျားတယောက်ကို သူ့၏စကားဖြင့် “အရှင်ဘုရား၊ ဤမည်သော ရဟန်းမိန်းမသည် ဖျားနာဆင်းရဲ ပြင်းစွာ မကျန်းမမာဖြစ်နေပါသည်၊ ထိုရဟန်းမိန်းမသည် အရှင်အာနန္ဒာ၏ ခြေတို့ကို ဦးခေါင်းဖြင့် ရှိခိုးပါသည်၊ ထိုရဟန်းမိန်းမထံ သနားသမှု အကြောင်းပြု၍ ချဉ်းကပ်တော်မူပါရန် တောင်းပန်ပါ၏ဘုရား” ဟု လျှောက်ပါလေဟု ဆို၏။</p> <p>ထိုယောက်ျားသည် အရှင်အာနန္ဒာထံ ချဉ်းကပ်၊ ထိုအတိုင်း လျှောက်ထားသဖြင့် အရှင်အာနန္ဒာကြွလာစဉ် ထိုရဟန်းမိန်းမသည် အရှင်အာနန္ဒာကို အဝေးမှမြင်၍ ဦးခေါင်းနှင့်တကွ ခြုံပြီး ညောင်စောင်း၌ အိပ်၏၊ ထိုရဟန်းမိန်းမထံ အရှင်အာနန္ဒာ ချဉ်းကပ်ထိုင်နေကာ—</p> <p>(၁) နှမ၊ ဤကိုယ်ကာယသည် သုံးဆောင်ဖွယ် အာဟာရကြောင့်ဖြစ်၏၊ အာဟာရကိုအမှီပြု၍ အာဟာရ (မနောသန္ဓေတနာ) ကို ပယ်ရမည်။</p> <p>(၂) ဤကိုယ်သည် တဏှာကြောင့် ဖြစ်၏၊ တဏှာကိုမှီ၍ တဏှာကိုပယ်ရမည်။<br> (၃) ဤကိုယ်သည် မာနကြောင့် ဖြစ်၏၊ မာနကိုမှီ၍ မာနကိုပယ်ရမည်။</p> <p>(၄) ဤကိုယ်သည် မေထုန်ကြောင့် ဖြစ်၏၊ မေထုန်၌မူကား အကြောင်းကို သတ်ရမည်ဟု ဘုရားဟောတော်မူ၏။</p> <p>နှမ၊ ငါဆိုသော အမှတ် (၁) စကားသည် အဘယ်ကို စွဲဆို၍ ဆိုသောစကား ဖြစ်သနည်း၊ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အကြောင်းသင့် ဆင်ခြင်၍ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ မြူးထူးမာန်ယစ်ရန်၊ ပြည့်ဖြိုးကြည်လင်ရန် မဟုတ်၊ ဤကိုယ်တည်တံ့ မျှတရန်သာ၊ ဆာလောင်မွတ်သိပ်မှု ပျောက်ရန်သာ၊ အကျင့်မြတ် အားထုတ်ရန်သာ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏၊ သို့ဖြင့် ဝေဒနာဟောင်း ဖျောက်အံ့၊ အသစ်ကိုလည်း မဖြစ်စေအံ့၊ ငါ့အား မျှတခြင်း၊ အပြစ်မရှိခြင်း၊ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်းသည် ဖြစ်လတ္တံ့၊ အာဟာရကို သုံးဆောင်၏။ ထိုရဟန်းသည် အခါတပါး၌ အာဟာရကိုမှီ၍ အာဟာရကို ပယ်၏၊ ဤကိုစွဲ၍ဆိုသော စကားတည်း။</p> <p>ငါဆိုသော အမှတ် (၂) စကားကား- ရဟန်းသည် “ဤမည်သော ရဟန်းအား အာသဝေါကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဗိုလ်ပညာကို ယခု၌ ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေ၏” ဟု ကြား၏။ ထိုရဟန်းအား “အဘယ်အခါ၌ ငါသည်လည်း မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေရအံ့နည်း” ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုရဟန်းသည် တပါးသောအခါ၌ အရဟတ္တဖိုလ်၌ တောင့်တခြင်းကို ပို၍ တဏှာ၏၊ ဤကိုစွဲ၍ဆိုသော စကားတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-624 <hr> ငါဆိုသော အမှတ် (၃) စကားကား- ရဟန်းသည် “ဤမည်သော ရဟန်းသည် အာသဝေါတရားတို့ ကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍နေ၏” ဟု ကြား၏၊ ထိုကြားသော ရဟန်းအား “ထိုအရှင်ကောင်းသည် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေတုံဘိသေး၏၊ ငါသည်ကား အဘယ့်ကြောင့် မနေရဘဲ ရှိအံ့နည်း” ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုရဟန်းသည် တပါးသောအခါ၌ မာနကိုမှီ၍ မာနကိုပယ်၏၊ ဤသည်ကို စွဲ၍ ဆိုသတည်း။</p> <p>ဤကိုယ်သည် မေထုန်ကြောင့် ဖြစ်၏၊ မေထုန်၌မူကား အကြောင်းကို သတ်အပ်၏ဟု ဘုရားဟောတော်မူ၏ဟု မိန့်သောအခါ ထိုရဟန်းမိန်းမသည် ညောင်စောင်းမှ ထ၍ လက်ဝဲတဘက် ပခုံးထက်၌ အပေါ်ရုံကို ဧကန်တင်လျက် အရှင်အာနန္ဒာ၏ ခြေတို့ကို ဦးခိုက်ပြီး အရှင်မြတ်အား တောင်းပန်ကန်တော့ရာ အရှင်မြတ်ကလည်း ခွင့်ပြုသည်းခံတော်မူသည်။</p> <p>အရှင်အာနန္ဒာကို အပင့်ခိုင်း: အရှင်အပေါ် ရာဂဖြစ်နေ၍ ထိုရဟန်းမက အပင့်ခိုင်းသည်။ သူမအမူအရာကို အရှင်မြတ်သိ၍ လောဘပယ်အောင် သိမ်မွေ့စွာ အသုဘကထာဟောသည်။<br> အာဟာရကိုမှီ၍ အာဟာရကိုပယ်: ပစ္စုပ္ပန်အာဟာရကိုမှီ၍ ထိုအာဟာရကို အသင့်နှလုံးသွင်းလျှင် (ရှေးကံဟု ဆိုအပ်သော) အာဟာရကို ပယ်သည်၊ ပစ္စုပ္ပန် အာဟာရ၌ကပ်သော တဏှာကို ပယ်သည်။<br> တဏှာကိုပယ်သည်: ပစ္စုပ္ပန်တဏှာကိုမှီ၍ ဝဋ်၏အကြောင်း ရှေးတဏှာကို ပယ်၏၊ ဤပစ္စုပ္ပန်တဏှာသည် အကုသိုလ်ဖြစ်သော်လည်း မှီဝဲအပ်၏၊ ပဋိသန္ဓေကို မငင်၊ ဤတဏှာ၌ နိကန္တိကို ပယ်အပ်သည်။ (နောက်ပစ္စုပ္ပန်မာန နည်းတူ။)<br> ငါဘာ့ကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ်ရောက် မနေရမှာလဲ: ထိုအရှင်လည်း ဘုရားသားတော်၊ ငါလည်းဘုရားသားတော်၊ ငါ့အားလည်း ထိုတရားဖြစ်ရမည်ဟု မှီဝဲအပ်သော မာန်ကို မှီ၍ ဝဋ်၏အကြောင်း ရှေးမာန်ကို ပယ်သည်။<br> ရဟန်းမိန်းမ ကန်တော့: အင်္ဂါ ၄-ရပ်ဖြင့် အရှင်မြတ် တရားပြီးလတ်သော် အရှင်မြတ်ကိုစွဲ၍ဖြစ်သော ဆန္ဒရာဂသည် ထိုရဟန်းမိန်းမမှာ ပျောက်ကင်းသွား၍ တောင်းပန်တော့သည်။</p> <h3>၁၀ - သုဂတဝိနယသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ဖြစ်စေ၊ ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမဖြစ်စေ လောက၌ တည်လျှင် ထိုသို့တည်ခြင်းသည် လူများစီးပွားချမ်းသာဖို့၊ သတ္တဝါများကို အစဉ်စောင့်ရှောက်ဖို့၊ နတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-625 <hr> လူများ အကျိုးစီးပွားရှိဖို့၊ ချမ်းသာဖို့ဖြစ်ရာ၏၊ မြတ်စွာဘုရားဟူသည် အရဟံ စသော ဂုဏ်တော် ၉-ပါးသခင် ဘုရားရှင်တည်း။</p> <p>ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမဟူသည်- အစ၊ အလယ်၊ အဆုံး ကောင်းခြင်းဂုဏ်ရှိသော အနက်သဒ္ဒါဖြင့် ပြည့်စုံစွာ ဘုရားရှင်ဟောအပ်သော တရားနှင့် အလုံးစုံ ပြည့်စုံစင်ကြယ်သော ဘုရားရှင် ပြအပ်သောအကျင့်မြတ်တည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတရား ပျက်ပြား ကွယ်ပျောက်ဖို့ တရား ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော သုတ်ကို မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်ကုန်သော ပုဒ်ဗျည်းတို့ဖြင့် သင်ကြား၏၊ ထိုသို့သော ပုဒ်ဗျည်းတို့၏ အနက်သည်လည်း သိခဲ၏၊ ဤကား ပဌမတရားတည်း။</p> <p>(၂) ရဟန်းတို့သည် အပြောအဆို ခက်ကုန်၏၊ ပြောဆိုခက်အောင် ပြုတတ်သော မာနစသောတရားရှိကုန်၏၊ သွန်သင်စကားကို သည်းမခံကြ၊ ရိုသေစွာ မနာယူကြ၊ ဤကား ဒုတိယ တရားတည်း။</p> <p>(၃) အကြားအမြင်များကြ၊ ပါဠိဆောင်ကြ၊ တရားဆောင်ကြ၊ ဝိနည်းဆောင်ကြ၊ ပါတိမောက်ဆောင်ကြသော ရဟန်းများသည် သုတ်ကို သူတပါးအား ရိုသေစွာ မပို့ချကုန်၊ ထိုရဟန်းများ ကွယ်လွန်သဖြင့် တရားသည် အမြစ်အရင်းပြတ်၍ တည်ရာမရှိတော့ပြီ၊ ဤကား တတိယတရားတည်း။</p> <p>(၄) သီတင်းကြီး ရဟန်းတို့သည် ပစ္စည်းများအောင် ကျင့်ကုန်၏၊ သိက္ခာ ၃-ပါး၌ ပေါ့ပေါ့ယူကြကုန်၏၊ အောက်သို့ သက်စေတတ်သော တရားတို့၌ ရှေ့သွားပြု၏၊ ဆိတ်ငြိမ်ခြင်း ဝိဝေက ၃-ပါး၌ တာဝန်မဲ့ ဖြစ်ကုန်၏၊ မရရောက်သေးသော ဈာန်၊ မဂ်၊ ဖိုလ်၊ နိဗ္ဗာန်ကို ရရောက် မျက်မှောက်ပြုရန် လုံ့လ မထုတ်ကုန်။ နောင်လာနောင်သားတို့သည် ထိုသီတင်းကြီးတို့၏ အပြုအမူကို အစဉ်လိုက်ကုန်၏၊ ပစ္စည်းများအောင် ကျင့်ကြကုန်၏၊ (လ) လုံ့လမထုတ်ကုန်၊ ဤကား သူတော်ကောင်းတရား ပျက်ပြားကွယ်ပျောက်ဖို့ရာဖြစ်သော စတုတ္ထတရားတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းတရားတည်ဖို့၊ မပျက်ပြားမကွယ်ပျောက်ဖို့ဖြစ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ- အပြန်အားဖြင့်ဖြစ်သော တရား ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>(၁၇) ၂-ပဋိပဒါဝဂ်</h3> <h3>၁-သံခိတ္တသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- ဆင်းရဲငြိုငြင်စွာကျင့်၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်၊ ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်မြန်သော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်၊ ချမ်းသာလွယ်ကူစွာကျင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-626 <hr> ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်၊ ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်တို့တည်း။</p> <h3>၂--ဝိတ္ထာရသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ အထက်သုတ်လာ ၄ မျိုးတို့တည်း။</p> <p>(၁) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောရှိ၏။ ရာဂကြောင့်ဖြစ်သော ဆင်းရဲခြင်း၊ နှလုံးမသာခြင်းကို မပြတ်ခံစားရ၏။ (ဒေါသ၊ မောဟနည်းတူ။) ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည်ကား နုံ့နှေးစွာသာ ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့ နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် အာသဝေါကုန်ခြင်းငှာ မိမိ၏အခြားမဲ့၌ အကျိုးပေးတတ်သော မဂ်သမာဓိသို့ နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၂) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောရှိ၏။ (လ) မပြတ်ခံစားရ၏၊ (ဒေါသ၊ မောဟနည်းတူ။) ထိုသူအား ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည်ကား လွန်ကဲစွာ ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့ လွန်ကဲခြင်းကြောင့် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းငှာ မဂ်သမာဓိသို့ လျင်စွာရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၃) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောမရှိ၊ ရာဂကြောင့်ဖြစ်သော ဆင်းရဲခြင်း၊ နှလုံးမသာခြင်းကို မပြတ် မခံစားရ၊ (ဒေါ-မော-တူ။) ထိုသူအား သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေတို့သည်ကား နုံ့နှေးစွာသာ (လ) နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၄) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- အချို့သူသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့်လည်း ပြင်းထန်သော ရာဂသဘောမရှိ၊ (လ) မပြတ် မခံစားရ၊ (ဒေါသ၊ မောဟနည်းတူ။) ထိုသူအား သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေတို့သည် လွန်ကဲစွာ (လ) လျင်စွာရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>အာသဝေါကုန်ခြင်းငှာ: အရဟတ္တဖိုလ်တည်း။ ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတွင် ပညာအရ ဝိပဿနာပညာကို ပညိန္ဒြေဟု ယူရမည်။<br> ပဋိပဒါများ ထင်ရှားဖြစ်ပုံ: ယောဂီသစ်သည် ရှေးအဖို့၌ ရုပ်သိမ်းဆည်းရာ၌ ပင်ပန်း၊ နာမ်၌၊ အကြောင်း၌၊ ကာလ ၃-ပါး၌၊ အကြောင်းဟုတ် မဟုတ် ပင်ပန်းရကား ၅-နေရာ ပင်ပန်းပြီးမှ ဝိပဿနာရောက်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-627 <hr> ဝိပဿနာရောက်သောအခါ၌လည်း ဥဒယဗ္ဗယ၊ ဘင်္ဂ၊ ဘယ၊ အာဒီနဝ၊ နိဗ္ဗိဒါ၊ မုစ္စိတုကမျတာ၊ သင်္ခါရုပေက္ခာ၊ အနုလောမ၊ ဂေါတြဘူ၊ ဤဝိပဿနာဉာဏ် ၉-ပါးလုံးတို့၌ ပင်ပန်းပြီးမှပင် ရသည်။ ထိုသူ၏မဂ်ကား ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော မဂ်မည်သော ဒုက္ခပဋိပဒါဒန္ဓာဘိညတည်း။ ရှေ့ဉာဏ် ၅-ပါး ပင်ပန်းသော်လည်း နောက်ဉာဏ် ၉-ပါး မပင်ပန်းဘဲ မဂ်ရလျှင် ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော ဒုက္ခပဋိပဒါခိပ္ပာဘိည ပုဂ္ဂိုလ်ဟုမှတ်၊ ဤနည်းဖြင့် ကြွင်း ၂-ပါးသိ။</p> <p>နွားပျောက်ရှာ ဥပမာဖြင့် ပြပုံ: နွား ၄-ကောင် ထွက်ပြေး တောဝင်သွားသည်။ နွားရှင်သည် ဆူးခြုံတွင်းဝင် ပင်ပန်းစွာရှာ၊ ဆူးခြုံတွင်းမှာ ပုန်းနေသော နွားတကောင် ပြန်တွေ့။ တကောင်ကိုကား ဆူးခြုံတောလွန်၍ လွင်ပြင်မှာ လွယ်ကူစွာတွေ့။ တကောင်ကို လွင်ပြင်လမ်းက လွယ်ကူစွာ သွားရှာ၊ ခြုံတွင်းပြန်တွေ့။ တကောင်ကိုကား လွင်ပြင်လမ်းရှာ လွင်ပြင်မှာပင် လွယ်ကူစွာ ပြန်တွေ့သည်။<br> ဥပမာ နှီးနှောပုံ: နွား ၄-ကောင်နှင့် အရိယမဂ် ၄-ပါး၊ နွားရှာယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ ခက်ခဲသော ဆူးခြုံလမ်းနှင့် ရှေးဉာဏ် ၅-ပါးတို့၌ ဆင်းရဲစွာ ကျင့်ရမှ ခြုံတွင်းပုန်းနေသော နွားကို ခက်ခဲစွာ မြင်ရသကဲ့သို့ နောက်ဉာဏ် ၉-ပါးတို့၌ ပင်ပန်းပြီးမှ မဂ်ရခြင်းတည်း၊ ကြွင်း ဥပမာယှဉ်သိလေ။</p> <h3>၃ - အသုဘသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄ မျိုးမှာ- သံခိတ္တသုတ်လာ ၄ မျိုးတည်း။</p> <p>(၁) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်ဟု အဖန်ဖန် ရှုနေ၏၊ အာဟာရ၌ စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ လောကအားလုံး၌ မမွေ့လျော်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ သင်္ခါရ အားလုံး၌ အမြဲမရှိဟု အဖန်ဖန် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ထိုသူအား သေခြင်းကို အာရုံပြု၍ ဖြစ်သော သညာသည် မိမိသန္တာန်၌ ကောင်းစွာ ကပ်တည်၏၊ ထိုသူသည် သဒ္ဓါစသော ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် အာသဝေါကုန်ခြင်းငှာ မဂ်သမာဓိသို့ နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၂) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်ဟု (လ) ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ (လ) မဂ်သမာဓိသို့ လျင်စွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-628 <hr> (၃) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် ပဌမဈာန်၊ ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြု၍ နေ၏၊ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ (လ) နုံ့နှေးစွာ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>(၄) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ဟူသည်- ရဟန်းသည် ပ၊ ဒု၊ တ၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏၊ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏။ (လ) လျင်စွာရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဆင်းရဲချမ်းသာခွဲပုံ: အသုဘရှုခြင်း စသည်တို့ကား ဆင်းရဲစွာ ကျင့်ရခြင်းဖြစ်သည်။ မှန်၏၊ စက်ဆုပ်ဖွယ် အသုဘအာရုံစသည်တို့၌ ပကတိအားဖြင့်ပင် မြတ်နိုးသော စိတ်သည် မကပ်ငြိရကား ထိုအသုဘ စသည်တို့ကို ပွားများလျှင် ဆင်းရဲစွာ ကျင့်ရတော့သည်၊ ပဌမဈာန် စသည်တို့ကိုကား ချမ်းသာစွာ ကျင့်ရ၏။<br> ပဋိပဒါ ၄-ပါးလုံးဆိုင်ရာ ဥပမာ: တိုက်ပွဲဝင် ယောက်ျားသည် ပျဉ်ချပ်အုံကို ပြု၊ လက်နက် ၅-ပါးလွယ် တိုက်ပွဲဝင်သည်။ ထိုသူသည် အကြား၌ အပန်းဖြေလို၍ ပျဉ်ချပ်အုံသို့ဝင် အပန်းဖြေ၊ အဖျော် စားဖွယ် စသည် မှီဝဲ၊ နောက် စစ်ပွဲဝင်တိုက်သည်။<br> နှီးနှောလျှင်: စစ်မြေပြင်နှင့် ကိလေသာ၊ ပျဉ်ချပ်အုံနှင့် ဗိုလ် ၅-ပါး၊ တိုက်ပွဲဝင်ယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ လက်နက် ၅-ပါး စွဲကိုင်ထားသကဲ့သို့ ဝိပဿနာပညာလျှင် ၅-ခုမြောက်သော ဣန္ဒြေ ၅-ပါး၊ စစ်ပွဲဝင်ချိန်နှင့် ဝိပဿနာရှုမှတ်ချိန်၊ အပန်းဖြေလို၍ ပျဉ်ချပ်အုံဝင် အဖျော်စားဖွယ် မှီဝဲချိန်ကဲ့သို့ ဝိပဿနာရှု၍ စိတ်မသာယာသောအခါ ဗိုလ် ၅-ပါးကို မှီ၍ စိတ်ရွှင်လန်းချိန်၊ အပန်းဖြေ စားသောက်ပြီး၍ တဖန် တိုက်ပွဲဝင်ချိန်နှင့် ဗိုလ် ၅-ပါးတို့ဖြင့် စိတ်ရွှင်စေပြီး တဖန် ဝိပဿနာအားထုတ်၍ ဝဋ်ကင်းကာ အရဟတ္တဖိုလ်ရချိန် တူတော့သည်။</p> <h3>၄-ပဌမခမသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- သည်းမခံခြင်း၊ သည်းခံခြင်း၊ ဆုံးမခြင်း၊ ငြိမ်းစေခြင်းဟူသော အကျင့်တို့တည်း။</p> <p>သည်းမခံခြင်းဟူသော အကျင့်မှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် ဆဲရေးသူကို ပြန်၍ ဆဲရေး၊ ထိပါးသူကို ပြန်၍ထိပါး၊ ပုတ်ခတ်သူကို ပြန်ပုတ်ခတ်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>သည်းခံခြင်းအကျင့်မှာ- အချို့သူသည် ဆဲရေးသူကို ပြန်မဆဲရေး၊ ထိပါးသူကို ပြန်၍ မထိပါး၊ ပုတ်ခတ်သူကို ပြန်မပုတ်ခတ်၊ ဤအကျင့်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-629 <hr> ဆုံးမခြင်းအကျင့်မှာ- ရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် အဆင်းကို မြင်သော် မိန်းမယောက်ျား စသော သဏ္ဌာန်၊ နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ လက်စသော အင်္ဂါ၊ ပြုံးဟန်စသော အမူအရာ၊ အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ စက္ခုန္ဒြေကို မစောင့်စည်းလျှင် ယင်းမစောင့်စည်းမှုကြောင့် အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿဟူသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များ ထိုမစောင့်စည်းသူကို လိုက်၍ နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းသည် ထိုစက္ခုကို စောင့်စည်းရန် ကျင့်၏၊ စောင့်စည်း၏၊ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏၊ နားဖြင့် အသံကို ကြားသော် (လ) မနော၌ စောင့်စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>ငြိမ်းစေခြင်းအကျင့်မှာ- ရဟန်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမဝိတက်၊ ဗျာပါဒဝိတက်၊ ဝိဟိံသဝိတက်ကို ဖြစ်တိုင်းဖြစ်တိုင်းသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များကို သည်းမခံ၊ ပယ်ဖျောက်ငြိမ်းစေ၏။ တဖန် မဖြစ်ခြင်းသို့ ရောက်စေ၏၊ ဤအကျင့်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၅-ဒုတိယခမသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- သည်းမခံခြင်း စသော အကျင့် ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>သည်းမခံခြင်းအကျင့်မှာ- အချို့သူသည် အချမ်းအပူ၊ ဆာလောင်မွတ်သိပ်ခြင်း၊ မှက် ခြင်စသည် ကိုက်ခြင်း အတွေ့တို့ကိုလည်းကောင်း၊ စကားဆိုးများကိုလည်းကောင်း သည်းမခံနိုင်၊ ကိုယ်၌ဖြစ်သော ပြင်းထန်သော သေလောက်သော ဆင်းရဲဝေဒနာများကို သည်းမခံနိုင်သော သဘောရှိ၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>သည်းခံခြင်းအကျင့်မှာ- အချမ်းအပူ၊ (လ) သည်းခံနိုင်၏၊ ကိုယ်၌ဖြစ်သော (လ) သည်းခံနိုင်သော သဘောရှိ၏၊ ဤအကျင့်တည်း။</p> <p>ဆုံးမခြင်းအကျင့်နှင့် ငြိမ်းစေခြင်းအကျင့်မှာ ပဌမခမသုတ်အတိုင်းပင်။</p> <h3>၆-ဥဘယသုတ်</h3> <p>အကျင့် ၄-မျိုးမှာ- သံခိတ္တသုတ်လာ ၄-မျိုးတို့တည်း၊ ထိုတွင်-</p> <p>(၁) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို ဆင်းရဲစွာကျင့်ရသောကြောင့်လည်း ယုတ်ညံ့၏၊ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောကြောင့်လည်း ယုတ်ညံ့၏၊ ၂-ပါးစုံသော အကြောင်းကြောင့်ပင် ယုတ်ညံ့၏ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>(၂) ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သောအသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို ဆင်းရဲခြင်းကြောင့် ယုတ်ညံ့၏ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-630 <hr> (၃) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို နှေးသော အသိဉာဏ်ရှိသောကြောင့် ယုတ်ညံ့၏ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>(၄) ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သောအသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကို ချမ်းသာစွာကျင့်ရခြင်းကြောင့်လည်း မြတ်၏၊ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသောကြောင့်လည်း မြတ်၏၊ ၂-ပါးစုံသောအကြောင်းဖြင့်လည်း မြတ်၏ဟု ဆိုအပ်၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၇ - မဟာမောဂ္ဂလာနသုတ်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်ထေရ်ထံ ချဉ်းကပ်ကာ “ဤအကျင့် ၄ မျိုးတို့တွင် အဘယ်အကျင့်ကိုစွဲ၍ သင်၏စိတ်သည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတို့မှ ကင်းလွတ်ပါသနည်း” ဟု မေးရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်က “ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ကိုစွဲ၍ ငါ၏စိတ်သည် အစွဲကင်းကာ အာသဝေါတို့မှ ကင်းလွတ်ပါသည်” ဟု ဆိုသည်။</p> <p>အရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ အောက်မဂ် ၃-ခုမှာ ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ နှေးသောအသိဉာဏ်ရှိသည်၊ အရဟတ္တမဂ်သာ ဆင်းရဲစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသည်၊ ဤစတုတ္ထမဂ်ကိုရည်၍ ဖြေသည်။</p> <h3>၈ - သာရိပုတ္တသုတ်</h3> <p>အရှင်မောဂ္ဂလာန်ကလည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာအား အလားတူမေးရာ “ဤအကျင့် ၄-မျိုးတွင် ချမ်းသာစွာကျင့်ရ၍ လျင်သော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်ကိုစွဲ၍ ငါ၏စိတ်သည် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတို့မှ ကင်းလွတ်၏” ဟု ဆိုသည်။ (အရဟတ္တမဂ်ကိုရည်၍ အရှင်မြတ် ဤသို့ဖြေသည်၊ အောက်မဂ် ၃-ခုကား ချမ်းသာစွာ ကျင့်ရသော်လည်း အသိဉာဏ်နှေးသည်။)</p> <h3>၉-သသင်္ခါရသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်မှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်၏၊ အချို့ကား သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ အချို့ကား မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ အချို့ကား သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤ ၄-ယောက်တို့တည်း။</p> <p>(၁) မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်သောအခြင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-631 <hr><br> အားဖြင့် အဖန်ဖန်ရှုနေ၏၊ အာဟာရ၌ စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ လောကအားလုံး၌ မမွေ့လျော်ဖွယ်ဟု အမှတ်ရှိသည်၊ သင်္ခါရအားလုံး၌ အမြဲမရှိဟု အဖန်ဖန် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍နေ၏။ ထိုသူအား သေခြင်းကို အာရုံပြု၍ ဖြစ်သော သညာသည် မိမိသန္တာန်၌ ကောင်းစွာကပ်တည်၏၊ ထိုသူသည် သဒ္ဓါစသော ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏။ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏။ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့လွန်ကဲခြင်းကြောင့် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်ခြင်းရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၂) သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုရှိသည်ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ရဟန်းသည် မိမိကိုယ်၌ မတင့်တယ်သော (လ) ဗိုလ် ၅-ပါးကို အမှီပြုနေ၏။ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် သေပြီးနောက် အားထုတ်မှုနှင့်တကွဖြစ်သော ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၃) မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ရဟန်းသည် ပ၊ ဒု၊ တ၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ရောက်၍နေ၏။ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးတို့ကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား လွန်ကဲသော ဣန္ဒြေတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့လွန်ကဲခြင်းကြောင့် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၄) သေပြီးနောက်၌ အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်သူဟူသည်- ရဟန်းသည် ပ၊ ဒု၊ တ၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ရောက်၍နေ၏၊ ထိုသူသည် ဗိုလ် ၅-ပါးတို့ကို အမှီပြုနေ၏၊ ထိုသူအား နုံ့နှေးသော ဣန္ဒြေ ၅-ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုသူသည် ဣန္ဒြေတို့နုံ့နှေးခြင်းကြောင့် သေပြီးနောက် အားထုတ်မှုမရှိဘဲ ငြိမ်းစေတတ်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်ခွဲပုံ: ပဌမ၊ ဒုတိယ ပုဂ္ဂိုလ်များကား- သုက္ခဝိပဿကတို့ဖြစ်၍ အားထုတ်မှုရှိ၍ သင်္ခါရနိမိတ်ကို ဖြစ်စေကြရသည်။ တဦးကား ဝိပဿနာဣန္ဒြေများ အားကြီးသောကြောင့် ယခုဘဝ ကိလေသာငြိမ်းသည်။ တဦးမှာ အားသေးသောကြောင့် နောက်ဘဝမှ မူလကမ္မဋ္ဌာန်း ပြန်ရ၊ အားထုတ်မှုရှိပြီး နိမိတ်ထင်ကာ ကိလေသာငြိမ်းသည်။</p> <p>တတိယ၊ စတုတ္ထတို့မှာ သမထယာနိကတို့တည်း။ တဦးကား အားထုတ်မှုမရှိ၊ ဣန္ဒြေအားကောင်း၍ ယခုဘဝ ကိလေသာငြိမ်း၊ တဦးမှာ အားသေး၍ နောက်ဘဝမှ မူလကမ္မဋ္ဌာန်း ပြန်ရ၊ အားထုတ်မှုမပါဘဲ ကိလေသာငြိမ်းသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-632 </p><hr> <h3>၁၀-ယုဂနဒ္ဓသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ကောသမ္ဗီပြည် ဃောသိတာရုံကျောင်း၌နေစဉ် ရဟန်းများအား ငါ့ရှင်တို့၊ ရဟန်းယောက်ျား ရဟန်းမိန်းမ မည်သူမဆို ငါ့ထံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ခြင်းကို ပြောကြား၏။ ထိုသူအားလုံးသည် မဂ် ၄-ပါးတို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဤ ၄-ပါးတို့တွင် ၁-ပါးပါးဖြင့်လည်းကောင်း အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်ကြောင်းကို ပြောကြား၏။</p> <p>လေးပါးတို့မှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သမထလျှင် ရှေ့သွားရှိသော ဝိပဿနာကို ပွားများ၏။ ထိုရဟန်းအား သောတာပတ္တိမဂ်သည် ထင်၏၊ ထိုရဟန်းသည် ထိုမဂ်ကို မှီဝဲပွားများ ကြိမ်ဖန်များစွာပြု၏။ ထိုရဟန်းအား သံယောဇဉ်တို့ပျောက်ကာ အနုသယတို့ ကင်းကုန်၏။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် ဝိပဿနာလျှင် ရှေ့သွားရှိသော သမထကို ပွားများ၏။ ထိုရဟန်းအား မဂ်သည် ထင်၏၊ ထိုရဟန်းသည် ထိုမဂ်ကို မှီဝဲပွားများ ကြိမ်ဖန်များစွာပြု၏၊ ထိုရဟန်းအား သံယောဇဉ်တို့ပျောက်ကာ အနုသယတို့ ကင်းကုန်၏။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် သမထ ဝိပဿနာကို အစုံပြု၍ ပွားများ၏။ (လ) ကင်းကုန်၏။</p> <p>(၄) ရဟန်းအား တရားတို့၌ ပျံလွင့်ခြင်း ဓမ္မုဒ္ဓစ္စသည် အထူးသဖြင့် ယူအပ်သော စိတ်သည်ဖြစ်၏။ အကြင်အခါ၌ ထိုဝိပဿနာစိတ်သည် (ဂေါစရဇ္ဈတ္တ) နိဗ္ဗာန်၌သာ ကောင်းစွာတည်နစ်၏၊ တည်ကြည်၏၊ စိတ်ကို ကောင်းစွာထား၏၊ ထိုအခါ ထိုရဟန်းအား မဂ်သည် ထင်၏၊ (လ) ကင်းကုန်၏။ ဤ ၄-ပါးတို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဤ ၄-ပါးတို့တွင် တပါးပါးဖြင့်လည်းကောင်း ပြောကြား၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဝိပဿနာလျှင် ရှေ့သွားရှိသော သမထကိုပွား: ပကတိအားဖြင့် ဝိပဿနာရယူသည်၊ ဝိပဿနာ၌တည်၍ သမာဓိကို ဖြစ်စေသည်။</p> <p>အစုံပြု၍ ပွားခြင်း: ထိုစိတ်ဖြင့် သမာပတ်ဝင်စား၊ ထိုစိတ်ဖြင့်ပင် သင်္ခါရတို့ကို မသုံးသပ်နိုင်ပါ။ အကြင်မျှလောက်သော သမာပတ်တို့ကိုဝင်စား၊ ထိုမျှလောက်သော သင်္ခါရတို့ကို သုံးသပ်သည်။ ချဲ့- ပဌမဈာန်ဝင်စား၊ ထိုမှထ၍ ပဌမဈာန်၌ရှိသော သင်္ခါရတို့ကို သုံးသပ်စသည်တည်း။</p> <p>တရားတို့၌ ပျံလွင့်မှုနှောင့်ယှက်: ဝိပဿနာညစ်ညူးကြောင်း ဘေးရန် ၁၀-ပါးဟူသော ပျံလွင့်မှု နှောင့်ယှက်ခြင်းတည်း။ သပ္ပါယ ၇-ပါး ရသောအခါ ဝိပဿနာလမ်းစဉ် တက်တော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-633 </p><hr> <h3>(၁၈) ၃-သဉ္စေတနိယဝဂ်</h3> <h3>၁-စေတနာသုတ်</h3> <p>မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာကြောင့်သာ ကိုယ် (ကာယဒွါရ) ရှိလတ်သော် ကိုယ်၌ဖြစ်သော လှုံ့ဆော်မှု စေတနာကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏။ နှုတ်ရှိလတ်သော် နှုတ်၌ဖြစ်သော စေတနာကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်၏။ စိတ်ရှိလတ်သော် စိတ်၌ဖြစ်သော စေတနာကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏။</p> <p>ထိုသူအား အကြင်ကာယသင်္ခါရဟူသော အကြောင်းကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲဖြစ်ပေါ်၏။ ကိုယ်တိုင်မူလည်း ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်၏။ သူတပါးတို့သည်မူလည်း ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်ကြကုန်၏။ ကောင်းစွာသိလျက်မူလည်း ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်၏၊ ကောင်းစွာမသိဘဲလျက်မူလည်း ထိုကာယသင်္ခါရကို ပြုစီရင်၏။ (ဝစီ၊ မနော သင်္ခါရ နည်းတူ။)</p> <p>ဤစေတနာတရားတို့၌ အဝိဇ္ဇာသည် အဖန်ဖန် ကျရောက်၏။ အဝိဇ္ဇာ၏သာလျှင် အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့ ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် ထိုသူအား အကြင်ကာယ၊ ဝစီ၊ မနော သင်္ခါရကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုကာယ၊ ဝစီ၊ မနော သင်္ခါရသည် မဖြစ်။</p> <p>ထိုသူအား အကြင်စေတနာကံကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုလယ်မြေသဖွယ် ယာမြေသဖွယ်ဖြစ်သော စေတနာကံမဖြစ်။ အကြင်အကြောင်းကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ ဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုတည်ရာ အကြောင်းမဖြစ်။</p> <p>အတ္တဘောရခြင်း ၄-မျိုးတို့မှာ-</p> <p>(၁) မိမိ၏စေတနာ (လှုံ့ဆော်မှု) သာဖြစ်၍ သူတပါး၏ စေတနာမဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်းတမျိုး။</p> <p>(၂) သူတပါး၏စေတနာသာဖြစ်၍ မိမိစေတနာမဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်းတမျိုး။<br> (၃) မိမိသူတပါး ၂-ဦးသား၏ စေတနာလည်းဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်းတမျိုး။<br> (၄) ၂-ဦးသား၏ စေတနာလည်း မဖြစ်သော အတ္တဘောကို ရခြင်း တမျိုးတို့တည်း။</p> <p>ဤသို့ဟောအပ်သော် အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ဘုရားရှင်အား “မြတ်စွာဘုရား၊ အကျဉ်းဟောအပ်သော ဤတရား၏အနက်ကို တပည့်တော် အကျယ် ဤသို့သိပါသည်။ ထိုအတ္တဘောရခြင်း ၄-မျိုးတို့တွင် ပဌမရခြင်း၌ မိမိစေတနာကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့၏ ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်းဖြစ်၏။ ဒုတိယရခြင်း၌ သူတပါး၏စေတနာကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့၏ ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်းဖြစ်၏။ တတိယရခြင်း၌ မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသား၏ စေတနာကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့၏ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်းဖြစ်၏။ စတုတ္ထရခြင်း၌ မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသား၏ စေတနာမဖြစ်၊ ထိုအကြောင်းဖြင့် အဘယ်နတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-634 <hr> တို့ကို မှတ်အပ်ပါကုန်သနည်း” ဟု လျှောက်ရာ “နေဝသညာနာသညာယတနဘုံသို့ ရောက်ကုန်သော နတ်တို့ကို မှတ်အပ်ကုန်၏” ဟု မိန့်သည်။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက “အကျင့်ကြောင့် ဤလောက၌ အချို့သူသည် ထိုကိုယ်မှ စုတေလျှင် ဤကာမဘုံသို့ လာရောက်တတ်ရကား အာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်တို့ မည်ကုန်၏။ အချို့မှာ မလာရောက်တတ်ရကား အနာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်တို့ မည်ကုန်၏။ ထိုအကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်း” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဘုရားရှင်က “ဤသာသနာတော်၌ အောက်ဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ် မပယ်ရသေးသူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် နေဝသညာနာသညာယတနဈာန်သို့ ရောက်နေ၏။ ထိုသူသည် ထိုဈာန်ကို သာယာသလိုရှိ၏၊ နှစ်သိမ့်ခြင်းသို့ရောက်၏၊ ထိုဈာန်ကို နှလုံးသွင်းကာ အကြိမ်များစွာ နေလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ ဈာန်မလျော့ဘဲ သေလျှင် နေဝသညာနာသညာယတနဘုံသား ဗြဟ္မာတို့၏ အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ထိုသူသည် ထိုဘုံမှ စုတေလျှင် ကာမဘုံသို့ လာရောက်တတ်သောကြောင့် အာဂါမီပုဂ္ဂိုလ်မည်၏။”</p> <p>“အောက်ပိုင်းဆိုင်ရာ သံယောဇဉ်ကိုပယ်ပြီးသူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် နေဝသညာနာသညာယတနဈာန်သို့ (လ) အသင်းဝင်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ ထိုသူသည် ထိုဘုံမှ စုတေလျှင် ဤ (ခန္ဓာ ၅-ပါးရှိ) ဘုံသို့ မလာရောက်တတ်သောကြောင့် အနာဂါမီ ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏။ အောက်ဘုံဆိုင်ရာ သံယောဇဉ်တို့ကို မပယ်ခြင်း၊ ပယ်ခြင်းကား အကြောင်းအထောက်အပံ့တည်း” ဟု မိန့်။</p> <p>ကိုယ်၌ဖြစ်သော စေတနာ: ၂၀ (မဟာကုသိုလ် ၈ + အကုသိုလ် ၁၂) ၌ရှိသော စေတနာတည်း။ ဝစီစေတနာလည်း ၂၀ ပင်။ မဟဂ္ဂုတ် ကုသိုလ်စေတနာ ၉-ခုထပ်ထည့်၍ မနောစေတနာ ၂၉ တည်း။ အားလုံး အဝိဇ္ဇာကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <p>သိပါလျက်ပြုခြင်း: ကုသိုလ်ကို ကုသိုလ်ဟု၊ ၎င်းအကျိုးကို အကျိုးဟု၊ အကုသိုလ်ကို အကုသိုလ်ဟု စသည်ဖြင့် သိ၍ပြုခြင်းတည်း။ ကံ ၂၀ ပင် ရသည်၊ မသိဘဲပြုလျှင်လည်း နည်းတူပင် ၂၀ (ကာယအတွက်တည်း)။</p> <p>မသိသော်လည်း ကံဖြစ်ပုံ: ကလေးများသည် မိဘများပြုသလို စေတီရှိခိုး ပန်းပူဇော် သံဃာရှိခိုးလျှင် ကုသိုလ်ဟု မသိသော်လည်း ထိုကလေးများအတွက် ထိုအမှုသည် ကုသိုလ်သာဖြစ်သည်။ သားငှက်စသော တိရစ္ဆာန်များ တရားနာ သံဃာရှိခိုးခြင်း စသည်လည်း နည်းတူပင်တည်း။</p> <p>အကုသိုလ်ဆိုင်ရာ: ကလေးများ မိဘကို လက်၊ ခြေတို့ဖြင့် ပုတ်ခတ်၊ ရဟန်းများအား လက်ဖြင့်ရွယ်၊ တုတ်ပစ်၊ ဆဲရေးခြင်း၊ နွားမများ၊ မြွေများက သံဃာကို လိုက်ခြင်း၊ ကိုက်ခြင်းတို့လည်း သိသည်ဖြစ်စေ၊ မသိသည်ဖြစ်စေ အကုသိုလ်သာတည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-635 <hr> ၃ ဒွါရ စေတနာပေါင်းသော်: ကာယဒွါရ၌ (ကိုယ်တိုင်ပြု၊ စေခိုင်း၍ပြု၊ သိ၍ပြု၊ မသိဘဲပြု) ၄-မျိုး တစ်မျိုး ၂၀ စီ ပေါင်း ၈၀။ ဝစီဒွါရ ၈၀။ မနောဒွါရ၌ ၂၉ x ၄ လီ = ၁၁၆။ ပေါင်းစေတနာ ၂၇၆ ရသည်။ အားလုံး သင်္ခါရက္ခန္ဓာ။ ယှဉ်ဘက်ခံစားမှုအခြင်းအရာကား ဝေဒနာက္ခန္ဓာ။ ကာယကား ဥပါဒါရုပ်၊ ထို၏အကြောင်းကား မဟာဘုတ် ၄-ပါး။ ဤအားလုံး ခန္ဓာ ၅-ပါး ဒုက္ခသစ္စာမည်သည်။<br> ထိုကာယစသည် မဖြစ်: ရဟန္တာအား စေတီယင်ပြင်၊ ဗောဓိယင်ပြင် တံမြက်လှည်းခြင်း၊ ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်ပြုခြင်းစသော ကာယကံမှုစသည် ရှိသော်လည်း အကျိုးမပေးတော့သောကြောင့် “မဖြစ်” ဟုဆိုသည်။ ဝစီကံမှုစသည်လည်း ဖြစ်နိုင်ပုံ နည်းတူ။</p> <p>မိမိစေတနာကြောင့် ထိုကိုယ်မှ ရွေ့လျောခြင်း: ခိဍ္ဍာပဒေါသိက နတ်များတည်း။ နန္ဒနဥယျာဉ်၊ စိတ္တလတာဥယယဉ် စသည်တို့၌ နတ်ချမ်းသာအပြည့် ခံစားစဉ် အစားအသောက်မေ့ရကား အာဟာရပြတ်သဖြင့် နေပူထားသော ပန်းများလို နွမ်းသေကြသည်။</p> <p>သူတပါး စေတနာကြောင့် သေကြ: မနောပဒေါသိက နတ်များတည်း။ စတုမဟာရာဇ်ဘုံသား ၎င်းနတ်များတွင် တဦးသည် အခြံအရံနှင့်တကွ ရထားဖြင့် နက္ခတ်ကစားလမ်းသွားစဉ် နောက်မှလိုက်လာသူ တဦးက မြင်၍ “ဤအထီးကျန်နတ်သည် ဟန်ရေးပြသွားသည်” ဟု အမျက်ထွက်သည်။ ရှေ့နတ်က နောက်ပြန်အလှည့် ထိုနတ်ကို မြင်၍ စိတ်ဆိုးသူတို့မည်သည် သိလွယ်ရကား နောက်နတ်အမျက်ထွက်ပုံကို သိပြီး “သင်စိတ်ဆိုးသော်ကော ငါအဘယ်ပြုမည်နည်း၊ ငါ၏ ဒါန သီလ စသည်တို့နှင့် စပ်၍ ဤစည်းစိမ် ငါရသည်၊ သင်နှင့် မပတ်သက်” ဟု တဖန်ပြန်၍ အမျက်ထွက်သည်။ မှန်၏၊ တဦးစိတ်ဆိုးသော်လည်း တဦးက မဆိုးလျှင် ပြီးသေးသည်၊ ၂-ဦးလုံးမူ တဦးအမျက်သည် တဦးအား ကျေးဇူးပြုသဖြင့် ၂-ဘက်နတ်သမီးများ ငိုကြကုန်စဉ် ယင်းနတ်သား ၂-ဦး စုတေကြသည်။</p> <p>၂-ဦးသား စေတနာကြောင့်သေကြ: လူများတည်း။ စိတ်ဆိုး၍ မိမိကိုယ်မိမိ လက်၊ တုတ်တို့ဖြင့် ထုရိုက်၊ သန်လျက်ဖြင့်ဖြတ်၊ အဆိပ်သောက်၊ ချောက်ထဲခုန်ချ၊ ရေထဲခုန်ဆင်းကြသည်။ သူတပါးတို့ကိုလည်း တုတ်၊ လက်နက်ဖြင့် ရိုက်သတ်စေကြသည်။</p> <p>အဘယ်နတ်တို့ကို မှတ်အပ်ပါကုန်သနည်း: မိမိမဖြေနိုင်၍ အရှင်သာရိပုတ္တရာမေးသည်မဟုတ်၊ ဤပြဿနာကား ဘုရားရှင်၏ အရာဟု အရှင်မြတ် သဘောထားကာ မေးလျှောက်သည်။ အောက် ကာမ၊ ရူပသတ္တဝါတို့ကို ရအပ်သော်လည်း ဘဝဂ်ဖြင့်ပိုင်းခြားကာ အကြွင်းမဲ့ ဖြေဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-636 <hr> ဤကာမဘုံသို့ လာရောက်တတ်သူ: ထိုဘုံ၌ ပြန်မဖြစ်၊ အထက်ဘုံသို့လည်း မသွားသူတည်း။ မလာရောက်သူ ဟူသည်- အောက်ပြန်မရောက်တော့သော်လည်း ထိုဘုံပြန်ဖြစ်၊ အထက်ဘုံတက်၊ ထိုဘုံ၌သော်လည်း ပရိနိဗ္ဗာန်စံသည်။ အထက်ဘုံတက်ဆိုရာ၌ အောက် အရူပဘုံသာတည်း၊ ဘဝဂ်၌ရောက်နေသူကား တက်စရာမရှိတော့။</p> <h3>၂-ဝိဘတ္တိသုတ်</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာက ရဟန်းများအား ငါ့ရှင်တို့၊ ရဟန်းဖြစ်၍ ၁၅-ရက်ရှိပြီးသော ငါသည် အနက် ၅-ပါးတို့၌ အပြားအားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ သိသော အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို အကြောင်းအားဖြင့် အက္ခရာအားဖြင့် မျက်မှောက်ပြုနိုင်ခဲ့ပြီ။ ထိုအတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ကို ငါသည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ဟောကြား၏၊ ထင်စွာဟောပြော၏၊ သိစေ၏၊ ဖြစ်စေ၏၊ ဖွင့်ပြ၏၊ ဝေဖန်၏၊ ပေါ်လွင်အောင်ပြု၏။ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ၌ ယုံမှားတွေးတောသူသည် ငါ့ကို အမေးပြဿနာဖြင့် ချဉ်းကပ်လော့၊ ငါသည် ထိုသူအား ဖြေဆိုသဖြင့် စိတ်ကို နှစ်သက်စေအံ့။ အကြင်ဆရာသည် ငါတို့သိအပ်သော တရားတို့၌ ကောင်းစွာလိမ္မာတော်မူ၏၊ ထိုဆရာသည် ငါတို့၏ မျက်မှောက်၌ ဖြစ်တော်မူ၏။</p> <p>ရဟန်းဖြစ်၍ (လ) ငါသည် အကြောင်း ၅-ပါးတို့၌ အပြားအားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ သိသော ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို (လ) ဖြစ်တော်မူ၏။<br> ရဟန်းဖြစ်၍ (လ) ငါသည် မဂဓဘာသာကို အပြားအားဖြင့် ခွဲခြားဝေဖန်၍ သိသော နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို (လ) ဖြစ်တော်မူ၏။<br> ရဟန်းဖြစ်၍ (လ) ငါသည် ရှေးဉာဏ် ၃-ပါးတို့၌ အပြားအားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ သိသော ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် ကို (လ) ဖြစ်တော်မူ၏ဟု မိန့်။</p> <p>လိမ္မာသောဆရာ: ငါတို့မျက်မှောက်၌ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ကို ငါမျက်မှောက်မပြုရသေးလျှင် “ရှေးဦးမျက်မှောက် ပြုဦးလော့” ဟု ငါ့ကို ဘုရားရှင်တားမြစ်လတ္တံ့ဟု ဘုရားရှေ့တော်ထိုင်လျက် သီဟနာဒကို မြွက်ဆိုသည်။ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၃-ပါးကား လောကီ၊ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါကား လောကီ လောကုတ္တရာ ရောသည်။</p> <h3>၃-မဟာကောဋ္ဌိကသုတ်</h3> <p>အရှင်မဟာကောဋ္ဌိကသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာအား တွေ့ထိခြင်း၏တည်ရာ ဖဿာယတန ၆-ပါး အကြွင်းမဲ့ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် အခြားကိလေသာ တစုံတခုရှိသေးသလောဟု လျှောက်ရာ ဤသို့မဆိုသင့်ဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာက ပယ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-637 <hr> မရှိလေသလော၊ ရှိလည်းရှိ မရှိလည်း မရှိသလော၊ ရှိသည်လည်း မဟုတ် မရှိသည်လည်း မဟုတ်သလောဟု နောက်အမေး ၃-မျိုးကိုလည်း ဤသို့မဆိုလင့်ဟုပင် ပယ်သည်။ ရှိလေသလောစသည်ဖြင့် ၄-မျိုးကို မေးလတ်သော် ဤသို့မဆိုလင့်ဟု ၄-မျိုးလုံးကိုပင် ပယ်၏။ “ဟောဆိုတော်မူသော ဤတရား၏အနက်ကို အဘယ်သို့မှတ်ရပါအံ့နည်း” ဟု အရှင်ကောဋ္ဌိကက လျှောက်ပြန်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက—</p> <p>ဖဿာယတန ၆-ပါး အကြွင်းမဲ့ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် အခြားကိလေသာတစုံတခု ရှိ၏၊ မရှိ၊ ရှိလည်း ရှိ၊ မရှိလည်း မရှိ၊ ရှိသည်လည်းမဟုတ်၊ မရှိသည်လည်း မဟုတ်ဟု ဤ ၄-မျိုးဆိုသူသည် မချဲ့သင့်သောအရာကို ချဲ့၏။ ဖဿာယတန ၆-ပါးဖြစ်ခြင်းနှင့်အမျှ (သံသရာကို ချဲ့တတ်သော တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိဟုဆိုအပ်သော) ပပဉ္စတရား၏ ဖြစ်ခြင်းသည် ရှိ၏။ ပပဉ္စတရား၏ ဖြစ်ခြင်းနှင့်အမျှ ဖဿာယတန ၆-ပါးဖြစ်ခြင်းသည် ရှိ၏။ ဖဿာယတန ၆-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် ပပဉ္စတရား၏ ချုပ်ခြင်း ငြိမ်းခြင်းသည် ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>အမေး ၄-မျိုးပယ်: သဿတ၊ အသဿတ၊ ဥစ္ဆေဒ၊ ဧကစ္စသဿတ၊ အမရာဝိက္ခေပနှင့် စပ်၍ မေးသောကြောင့် အားလုံးပယ်သည်။ တစုံတခုသော အတ္တရှိသေးသလော စသည်ဖြင့် အတ္တအယူနှင့် စပ်၍ သဿတစသော အခြင်းအရာအားဖြင့်လည်း မေးသည်။</p> <p>ထိုင်နေသော ရဟန်းတပါးကြောင့်: အရှင်ကောဋ္ဌိကမှာ ယင်းအတ္တအယူမရှိသော်လည်း ယင်းအယူရှိ ရဟန်းတပါး ထိုပရိသတ်၌ ထိုင်နေရာ မမေးဝံ့သူဖြစ်၍ သူ့အယူဖြေစေခြင်းငှာလည်းကောင်း၊ အနာဂတ်တွင် ယင်းအယူရှိသူများအတွက် “ဘုရားလက်ထက်ကပင် ဤပြဿနာကို သာဝကကြီးများ ဖြေပြီးပြီ” ဟု စကားဆိုခွင့်ပြတ်စေခြင်းငှာလည်းကောင်း မေးသည်။</p> <p>အရူပဘုံပုထုဇဉ်ဗြဟ္မာ: ဖဿာယတန ၅-ပါးသာချုပ်၊ တပါးကျန်၍ ပပဉ္စရှိသေးသည်။ ပဉ္စဝေါကာရဘုံနှင့် စပ်၍ ဤပြဿနာ ဟောအပ်သည်။</p> <h3>၄-အာနန္ဒသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာမေး အရှင်ကောဋ္ဌိကဖြေ တူပြီ။</p> <h3>၅-ဥပဝါဏသုတ်</h3> <p>အရှင်ဥပဝါဏသည် အရှင်သာရိပုတ္တရာထံ ချဉ်းကပ်ပြီး “အရှင်မြတ်အား အသိဉာဏ် ဝိဇ္ဇာဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသလော” ဟု လျှောက်ရာ ဤသို့အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် မဖြစ်နိုင်ဟု ပြန်မိန့်သည်။ “အကျင့်စရဏဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသလော၊ ဝိဇ္ဇာစရဏဖြင့် အဆုံးကို ပြုပါသလော၊ ဝိဇ္ဇာစရဏကို ဖယ်ထား၍ အဆုံးကို<br> <br>စာမျက်နှာ-638 <hr> ပြုပါသလော” ဤအမေး ၃-မျိုးကိုလည်း “ဤသို့ အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် မဖြစ်နိုင်” ဟုပင် ပြန်မိန့်သည်။</p> <p>အရှင်ဥပဝါဏက “အရှင်မြတ်သည် အမေး ၄-မျိုးလုံးကိုပင် ပယ်၍ ဖြေသည်၊ အဘယ်သို့လျှင် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပါသနည်း” ဟု လျှောက်ပြန်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ဝိဇ္ဇာဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏အဆုံးကို အကယ်၍ပြုသည်ဖြစ်အံ့၊ စွဲလမ်းခြင်းဖြစ်လျက်သာလျှင် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ စရဏဖြင့် ပြုသည်ဖြစ်လျှင် စွဲလမ်းခြင်းဖြစ်လျက်သာ ဝဋ်အဆုံးကိုပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ ဝိဇ္ဇာစရဏဖြင့် ပြုသည်ဖြစ်လျှင် စွဲလမ်းခြင်းဖြစ်လျက်သာ ဝဋ်အဆုံးကို ပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ ဝိဇ္ဇာစရဏကို ပယ်ထား၍ ပြုသည်ဖြစ်လျှင် ပုထုဇဉ်သည် ဝဋ်အဆုံးကို ပြုသည်ဖြစ်ရာ၏။ မှန်၏၊ ပုထုဇဉ်သည် ဝိဇ္ဇာစရဏမှ ကင်း၏။ စရဏမှ ချို့တဲ့သူသည် ဟုတ်မှန်စွာ မသိမမြင်၊ စရဏနှင့် ပြည့်စုံသူသာ ဟုတ်မှန်စွာ သိမြင်၏။ ဟုတ်မှန်စွာ သိမြင်သည်ဖြစ်၍ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြု၏” ဟု မိန့်။</p> <h3>၆-အာယာစနသုတ်</h3> <p>သဒ္ဓါတရားနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ကောင်းစွာ တောင့်တလိုမူ “ငါသည် သာရိပုတ္တရာ၊ မောဂ္ဂလာန်တို့၏ သဘောနှင့်တူမျှသော သဘောရှိသူဖြစ်ရလို၏” ဟု တောင့်တရာ၏။ ငါ၏ တပည့်ရဟန်းတို့တွင် သာရိပုတ္တရာနှင့် မောဂ္ဂလာန်တို့သည် ချိန်သဖွယ် ဖြစ်ကုန်၏၊ နှိုင်းယှဉ်ကြောင်း ပမာဏ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>ရဟန်းမိန်းမသည်— ခေမာနှင့် ဥပ္ပလဝဏ် ဘိက္ခုနီတို့၏။ ဥပါသကာသည်— စိတ္တသူကြွယ်နှင့် ဟတ္ထကအာဠာဝက မင်းသားတို့၏။ ဥပါသိကာမသည်— ခုဇ္ဇုတ္တရာနှင့် ဝေဠုကဏ္ဍကီရွာသူ နန္ဒမာတာတို့၏ (လ) နှိုင်းယှဉ်ကြောင်း ပမာဏဖြစ်ကုန်၏ဟု မိန့်။ (အောက် ဧကကနိပါတ် အဋ္ဌကထာ၌ ဖွင့်ပြီးအတိုင်းပင်။)</p> <h3>၇ – ရာဟုလသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုး ထိုင်နေသော အရှင်ရာဟုလာအား ဘုရားရှင်က “အတွင်းသန္တာန်၌ ဖြစ်သော အကြင်မြေဓာတ်သည်လည်းကောင်း၊ အပသန္တာန်၌ ဖြစ်သော အကြင်မြေဓာတ်သည်လည်းကောင်း ရှိ၏၊ သဘောတရားသည် မြေဓာတ်သာတည်း။ ဤပထဝီဓာတ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ်မဟုတ်ဟု ဤသို့ ပထဝီဓာတ်ကို အမှန်အတိုင်း အကြောင်းသင့်အားဖြင့် ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှုအပ်၏။ ဤသို့ ရှုမြင်၍ ပထဝီဓာတ်၌ ငြိကပ်သောစိတ်သည် တပ်ခြင်းကင်း၏။”</p> <p>ရေ (အာပေါ)၊ မီး (တေဇော)၊ လေ (ဝါယော) ဓာတ်များ နည်းတူပင်။<br> <br>စာမျက်နှာ-639 <hr> အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် ဓာတ် ၄-ပါးတို့၌ မိမိကိုယ်ဟူ၍ မရှု၊ မိမိဥစ္စာဟူ၍ မရှု၊ ဤရဟန်းကို တဏှာကို ဖြတ်ပြီး သံယောဇဉ်ကို လွန်မြောက်ပြီဟု ဆိုအပ်၏။ ကောင်းစွာ မာနကို ပယ်ခြင်းကြောင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုပြီဟု မိန့်။</p> <p>အတွင်းသန္တာန်: ဆံ စသောအဖို့အစု ၂၀ တည်း။ ဣန္ဒြေနှင့် မစပ်သောတောင်၊ ကျောက်စသည်တို့ကား အပသန္တာန်မည်သည်။ ငါ့ဥစ္စာ ငါ ငါ့ကိုယ်မဟုတ် ဟူသည်- တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိ အစွဲ ၃-ခုကို ပယ်သောအားဖြင့် ဆိုသော စကားဖြစ်သည်။<br> ရာဟုလာအတွက် တရားများ: ဘုရားရှင်သည် သံယုတ္တနိကာယ် ရာဟုလောဝါဒသုတ်၊ စူဠရာဟုလောဝါဒသုတ်၊ မဟာရာဟုလောဝါဒသုတ်၌ ဝိပဿနာကိုလည်းကောင်း၊ အမ္ဗလဋ္ဌိကရာဟုလောဝါဒသုတ်၌ ငယ်စဉ်ဖြစ်၍ မုသားရှောင်ခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ ဤ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်၌ အလုံး ၄-ပါး ဆိတ်သော ဝိပဿနာကိုလည်းကောင်း ဟောသည်။</p> <h3>၈-ဇမ္ဗာလိသုတ်</h3> <p>လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ငြိမ်သက်သော စိတ်၏ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု မဟဂ္ဂုတ်သမာပတ်တခုခုသို့ ရောက်နေ၏။ ထိုရဟန်းသည် ပရမတ္ထအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသော တေဘူမကတရားအပေါင်း သက္ကာယ၏ ချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်ကို နှလုံးသွင်း၏။ ထိုရဟန်းအား နိဗ္ဗာန်၌ စိတ်သည် မသက်ဝင်နိုင်၊ မကြည်လင်နိုင်၊ ကောင်းစွာမတည်၊ မဝေခွဲနိုင်။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား နိဗ္ဗာန်မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မမျှော်လင့်အပ်။ ယောက်ျားသည် အစေးလိမ်းကျံနေသောလက်ဖြင့် သစ်ခက်ကို ကိုင်ဆွဲအံ့၊ ထိုယောက်ျား၏ လက်သည် ငြိကပ်ရာ စွဲယူရာဖွဲ့ရာ သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် မဟဂ္ဂုတ်သမာပတ် တခုခုသို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် (လ) နိဗ္ဗာန်၌ စိတ်သည် သက်ဝင်နိုင်၏။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား နိဗ္ဗာန်ကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်၏။ ယောက်ျားသည် စင်ကြယ်သော လက်ဖြင့် သစ်ခက်ကို ကိုင်ဆွဲအံ့၊ ထိုယောက်ျား၏လက်သည် မငြိကပ်ရာ မစွဲယူရာ မဖွဲ့ရာသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် မဟဂ္ဂုတ် သမာပတ် တခုခုသို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် အဝိဇ္ဇာကို ဖောက်ခွဲတတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်ကို နှလုံးသွင်း၏။ ထိုရဟန်းအား အရဟတ္တဖိုလ်၌ စိတ်သည် မသက်ဝင်နိုင်။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား အရဟတ္တဖိုလ်ကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မမျှော်လင့်အပ်။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သော တန်စီးတွင်းကြီးသည် ရှိ၏။ ယောက်ျားသည် ထိုတန်စီးတွင်းကြီး၏ ရေဝင်ရာအဝတို့ကို ပိတ်ဆို့၍ ရေထွက်ရာအဝတို့ကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့မူ၊ မိုးသည်လည်း ကောင်းစွာ မရွာသွန်းမူ ထိုတန်စီးတွင်း ကန်ပေါင်ကျိုးပျက်ခြင်း ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မမျှော်လင့်အပ်သကဲ့သို့တည်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-640 <hr> (၄) ရဟန်းသည် မဟဂ္ဂုတ် သမာပတ်တခုခုသို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် အရဟတ္တဖိုလ်ကို နှလုံးသွင်း၏၊ (လ) အရဟတ္တဖိုလ်၌ စိတ်သည် သက်ဝင်နိုင်၏။ ဤသို့ဖြစ်သော် ထိုရဟန်းအား အရဟတ္တဖိုလ်ကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်၏။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သော (လ) ရေဝင်ရာ အဝတို့ကို ဖွင့်လှစ်၍ ရေထွက်ရာအဝတို့ကို ပိတ်ဆို့ခဲ့မူ၊ မိုးသည်လည်း ကောင်းစွာ ရွာသွန်းခဲ့မူ ထိုတန်စီးတွင်းကြီး၏ ကန်ပေါင်ကျိုးပျက်ခြင်းကို မချွတ်ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သကဲ့သို့တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>မြစ်ကမ်းတဘက်ကူးလိုသော ယောက်ျားဥပမာ: ယောက်ျားတဦးသည် ရေစီးသန်၍ ငါးကြမ်းနှောင့်ယှက်သော မြစ်ကူးသွားလို၏။ ဤကမ်းမှာ ဘေးရန်ရှိ၍ တဘက်ကမ်းမှာ ဘေးကင်းသည်၊ အဘယ်သို့ကူးရပါမည်နည်းဟု ဆင်ခြင်သော် တန်းစီပေါက်နေသော ရေခံတက် ၈-ပင်ကိုမြင်၍ ဤသစ်ပင်အစဉ်ဖြင့် သွားသင့်သည်ဟု နှလုံးပိုက်ကာ ရေခံတက်ပင်တို့မည်သည် အခက်ချော၍ လက်ကိုင်မမြဲကြံကာ ညောင်ပင်စသော တပင်ပင်၏ သစ်စေးဖြင့် လက်ခြေတို့ကို သုတ်လိမ်း၍ လက်ယာလက်ဖြင့် သစ်ကိုင်းတခုကိုင် လက်ခွာမရပေ။ တဖန် လက်ဝဲလက် ခြေ ၂-ဘက်ဖြင့်လည်း ကိုင်း ၄-ဘက်လုံး ခွာမရ၊ စောက်ထိုးမိုးမျှော်ဖြစ် မြစ်ညာမိုးရွာ၍ ရေတက်သော် ရေ၌ နစ်မွန်း၍ မိကျောင်းစာ ငါးစာ ဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ဥပမာနှီးနှောပုံ: မြစ်ရေအယဉ်နှင့် သံသရာရေအယဉ်၊ တဘက်ကမ်းကူးလိုသော ယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ ဤဘက်ကမ်းနှင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဟိုဘက်ကမ်းနှင့် နိဗ္ဗာန်၊ ရေခံတက် ၈-ပင်နှင့် သမာပတ် ၈-ပါး။ သစ်စေးပေသောလက်ဖြင့် သစ်ကိုင်းကိုင်သကဲ့သို့ ဈာန်ဝိပဿနာတို့၏ ဘေးရန်များ မသုတ်သင်ဘဲ သမာပတ်ဝင်စားခြင်း။ လက်၊ ခြေ ၄-ဘက် သစ်ကိုင်း၌ ကပ်နေသကဲ့သို့ ပဌမဈာန်၌ နိကန္တိဖြင့် ကပ်ငြိခြင်း။ မြစ်ညာမိုးရွာသကဲ့သို့ ဒွါရ ၆-ပါး ကိလေသာဖြစ်ချိန်။ မြစ်ရေနစ်မွန်း၍ မိကျောင်း၊ ငါးစာဖြစ်သကဲ့သို့ သံသရာ၌နစ်၍ အပါယ်ဆင်းရဲ ခံစားချိန်ကို သိအပ်သတည်း။</p> <p>လိမ္မာသော ယောက်ျားကား: ချောမွေ့သော ခံတက်ပင်ကို ကပ်မနေအောင် လက်၊ ခြေစင်ကြယ်မှ သင့်မည်ကြံပြီး စင်ကြယ်အောင်ပြု၍ သစ်ခက်ကိုင်း ပဌမသစ်ပင်ပေါ်တက်၊ ဒုတိယအပင်သွား (လ) အဋ္ဌမအပင်မှဆင်း တဘက်ကမ်း ဘေးကင်းစွာ ရောက်တော့သည်။</p> <p>နှီးနှောပုံမှာ: ဤသစ်ပင်တို့ဖြင့် တဘက်ကမ်းသွားမည်ဟု ယောက်ျား ကြံစည်ချိန်ကဲ့သို့ ယောဂီ၏ သမာပတ် ၈-ပါးမှထ၍ အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်အံ့ဟု ကြံစည်ချိန်။ စင်ကြယ်သောလက်ဖြင့် သစ်ခက်ကိုင်သကဲ့သို့ ဈာန် ဝိပဿနာတို့၏ ဘေးရန်များကို သုတ်</p> <p>စာမျက်နှာ-641 <hr> သင်၍ သမာပတ် ဝင်စားချိန်၊ ပဌမ သစ်ပင် တက်ချိန်ကဲ့သို့ ပဌမဈာန် ဝင်စားချိန်၊ ပဌမ သစ်ပင်မှဆင်း ဒုတိယ သစ်ပင်တက်ချိန်ကဲ့သို့ ပဌမဈာန်၌ နိကန္တိခါကာ ထိုမှထ၊ ဒုတိယဈာန်ဝင် စားချိန်၊ (လ) သတ္တမ သစ်ပင်မှဆင်း အဋ္ဌမ သစ်ပင်တက်ချိန် ကဲ့သို့ အာကိဉ္စညာယာနသမာပတ်၌ နိကန္တိကိုခွာကာ ထိုမှထ၍ နေဝသညာနာသညာယတန သမာပတ်ဝင်စားချိန်၊ အဋ္ဌမ သစ်ပင်မှဆင်း တဘက်ကမ်းဘေးကင်းရာ ရောက်သကဲ့သို့ နေ၀သညာဈာန်၌ နိကန္တိကိုခွာကာ သမာပတ်မှထ၊ သင်္ခါရတို့ကို သုံးသပ် ရဟန္တာ ဖြစ်ချိန်ကို သိအပ်သည်။</p> <p>တန်စီးတွင်း ရွာမှထွက်သော ရေများတည်ရာ တွင်းကြီးတည်း။ ရွာနိဂုံးတည်ချိန်မှ စဖြစ်သောကြောင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာပြီဖြစ်သည်။</p> <p>ဥယျာဉ်ရှာယောက်ျား ဥပမာ မြို့သားတဦး ဥယျဉ်ရှာအသွား မြို့မှ မနီးမဝေး၌ တန်စီးတွင်းကြီးကို မြင်၍ “ဤနေရာ ပျော်ဖွယ်ဥယျာဉ်ဖြစ်မည်”မှတ်ကာ ပေါက်တူး ယူ၊ ရေဝင်မြောင်း ၄-ခုပိတ်၊ ရေထွက်ပေါက်ဖွင့်၊ မိုးကလည်း မရွာသဖြင့် ရေကြွင်း များ ထွက်ပေါက်မှ ဆင်းသွားသည်၊ သားရေစ၊ အဝတ်စုတ်စသည်တို့သာ ထိုတွင်း၌ ပုပ်ကာ ပိုးလောက်များတက်၍ ပတ်လည်မှ မည်သူမျှ မကပ်နိုင်၊ ကပ်လာသူများ နှာ ခေါင်းပိတ်ပြေးကြရသည်၊ ထိုယောကျ်ား ၂-ရက် ၃-ရက်မျှလာ နောက်ဆုတ်ရပ်ကြည့် ပြီး “လာဖို့ မလိုတော့”ဟု အပြတ်ပြန်သည်။</p> <p>ဥပမာ နှီးနှောပုံ မြို့သားယောက်ျားနှင့် ယောဂီ၊ ဥယျာဉ်ရှာအသွား ရွာတံခါး၌ တန်စီးတွင်းတွေ့ချိန်နှင့် မဟာဘုတ် ၄-ပါးကို မှီသော ရုပ်ကာယ၊ ရေဝင်ပေါက် ပိတ် ချိန်နှင့် တရားနာခြင်းဟူသော ရေကို မရချိန်၊ ထွက်ပေါက်ဖွင့်သကဲ့သို့ ၆-ဒွါရ၌ စောင့် စည်းမှုကင်းချိန်၊ မိုးမရွာချိန်နှင့် လျော်သော ကမ္မဋ္ဌာန်း မရချိန်၊ ရေကြွင်းများ ထွက် ပေါက်မှ ဆင်းချိန်နှင့် ကိုယ်တွင်း၌ ဂုဏ်များ ဆုတ်ယုတ်ချိန်၊ ကန်ပေါင်ကို ရေတိုက် စား၍ အမှိုက်များယူကာ မဟာသမုဒ္ဒရာ အရောက် မသွားနိုင်ချိန်ကဲ့သို့ အရဟတ္တမဂ် ဖြင့် အဝိဇ္ဇာကန်ပေါင်ကိုခွဲ၊ ကိလေသာအစုကို ဖျက်ဆီးကာ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက် ပြုရန် မစွမ်းနိုင်ချိန်တည်း၊ သားရေစ၊ အဝတ်စုတ်များ ထိုအိုင်၌ ပုပ်ဆွေးခြင်းနှင့် အတွင်း၌ ရာဂ စသော ကိလေသာများ ပြည့်ချိန်၊ ထိုယောက်ျား ရောက်လာမြင်ပြီး စိတ်မချမ်း သာဖြစ်ချိန်နှင့် ဝဋ်နှင့်ပြည့်စုံသူအား ဝဋ်၌မွေ့လျော်ချိန်ကို သိအပ်သည်။</p> <p>ဥယျာဉ်ကောင်းကောင်း စီစဉ် ရေဝင်မြောင်း ဖွင့်ချိန်နှင့် တရားနာခွင့် ရချိန်၊ ရေထွက်ပေါက်ပိတ်ချိန်နှင့် ၆-ဒွါရ စောင့်စည်းမှု ပြည့်စုံချိန်၊ မိုးရွာချိန်နှင့်လျော်သော ကမ္မဋ္ဌာန်းရချိန်၊ ကန်ပေါင်ရေတိုက်စား အမှိုက်များယူ သမုဒ္ဒရာ ရောက်ချိန်နှင့် အရ ဟတ္တမဂ်ဖြင့် အဝိဇ္ဇာဖျောက်၊ အကုသိုလ်ထုဖောက်ကာ အရဟတ္တဖိုလ် မျက်မှောက်ပြုချိန်၊ ရေဝင်ပေါက်မှ ဝင်သော ရေဖြင့် ရေအိုင်တန်စီးတွင်း ပြည့်ချိန် ကဲ့သို့ ကိုယ်တွင်း၌<br> <br>စာမျက်နှာ-642 <hr> လောကုတ္တရာတရားများ ပြည့်ချိန်၊ ပတ်လည်စောင်ရန်းကာ၍ သစ်ပင်စိုက်ကာ ဥယျာဉ် လယ်၌ ပြာသာဒ်ဆောက် ကချေသည်တို့ကို ဖျော်ဖြေစေ၍ အစားကောင်းစား ထို နေချိန်ကဲ့သို့ တရားပြာသာဒ်ပေါ် တက် နိဗ္ဗာန်အာရုံရှိသော ဖလသမာပတ်ဝင်စားထိုင် နေချိန်ကို သိအပ်၏။</p> <h3>၉-နိဗ္ဗာနသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာက အရှင်သာရိပုတ္တရာအား “ဤလောက၌ အချို့သတ္တဝါများ မျက် မှောက်ဘဝ၌ပင် ကိလေသာ မငြိမ်းကုန်သောအကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ် ပါနည်း”ဟု လျှောက်ရာ အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ဤလောက၌ ဤသညာတို့သည် ယုတ် သောအဖို့ ရှိကုန်၏”ဟုလည်းကောင်း၊ “တည်သောအဖို့ ထူးသောအဖို့၊ ပေါက်ကွဲတတ် သော အဖို့ရှိကုန်၏”ဟုလည်းကောင်း သတ္တဝါများ ဟုတ်မှန်စွာ မသိကုန်သောကြောင့် တည်း၊ ကိလေသာငြိမ်းကုန်သော အကြောင်း အထောက်အပံ့မှာ ဤသညာ ၄-မျိုး တို့ကို သတ္တဝါများဟုတ်မှန်စွာသိကုန်သောကြောင့်တည်း ဟု မိန့်။ (ပဌမဈာန် ရသူကို ကာမအာရုံနှင့်တကူ ဖြစ်ကုန်သော အမှတ်ပြုခြင်း၊ နှလုံးသွင်းခြင်းတို့ လွှမ်းမိုးလျှင်ယုတ် သောအဖို့ရှိသော သညာမည်သည် စသည်ဖြင့် အဘိဓမ္မာနည်းအတိုင်း သိလေ။)</p> <h3>၁၀-မဟာပဒေသသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဘောဂမြို့ အာနန္ဒာစေတီ၌ သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းများအား “မြတ်သော ညွှန်ပြချက် မဟာပဒေသ ၄-မျိုး တို့ကို ဟောကြားပေအံ့၊ ထိုတရားတို့ကို နာယူကြ၊ ကောင်းစွာနှလုံးသွင်းကြ၊ ဟောပေအံ့”ဟု မိန့်တော်မူပြီး--</p> <h3>မြတ်သောညွှန်ပြချက် မဟာပဒေသ ၄-မျိုးမှာ−</h3> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် “ငါသည်ဤတရားကို ဘုရားရှင်မျက်မှောက် တော်မှကြားနာသင်ယူရ၏၊ ဤကား သုတ် အဘိဓမ္မာတည်း၊ ဝိနည်း တည်း၊ ဘုရားအဆုံး အမတည်း”ဟု ပြောဆိုလာခဲ့မူ ထိုရဟန်း၏စကားကို မနှစ်သက် မတားမြစ်အပ်သေး၊ မနှစ်သက် မတားမြစ်မူ၍ ထိုပုဒ်ဗျည်းတို့ကို ကောင်းစွာသင်ယူလျက် သုတ် အဘိဓမ္မာ၌ သက်ဝင်စေအပ်၊ ဝိနည်း၌ ကောင်းစွာ ထင်စေအပ်ကုန်၏၊ ထိုသို့ သက်ဝင်စေအပ် ထင်စေအပ် ကုန်သော် အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌ လည်း မသက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌ လည်း မထင်ကုန်အံ့၊ ဤစကားသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်မဟုတ်၊ ဤရဟန်း၏ သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်း ဟု ဤ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကိုစွန့်ကြကုန်လော့။ ထိုစကားကို</p> <p>,,,<br> <br>စာမျက်နှာ-643 <hr> ရဟန်းသည် “ငါသည် ဤတရားကို (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့” ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း။ ဤရဟန်း၏ သာလျှင် ကောင်းစွာ သင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်၊ ဤပဌမ မဟာပဒေသကို ဆောင်ကြကုန်လော့။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ မထေရ်နှင့်တကွသော အကြီးအမှူး နှင့်တကွသော သံဃာသည် နေ၏၊ ငါသည် ဤတရားကို ထိုသံဃာ၏ မျက်မှောက်မှ ကြားနာသင်ယူရ၏” ဤကား သုတ်အဘိဓမ္မာတည်း (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ ၌လည်း မသက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း မထင်ကုန်အံ့။ ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်မဟုတ်။ ထိုသံဃာ၏သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်၊ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကို စွန့်ကြ လော့။</p> <p>ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ မထေရ်နှင့်တကွသော (လ) အကယ်၍ သုတ်အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့၊ “ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း။ ထိုသံဃာ၏သာလျှင် ကောင်းစွာ သင်ယူအပ် သော စကားတည်း”ဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤဒုတိယ မဟာပဒေသကို ဆောင် ကုန်ကြလော့။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြား အမြင် များကုန်သော ပါဠိအာဂုံ နှုတ်ငုံဆောင်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာကို ဆောင်ကုန်သော ဝိနည်းကိုဆောင်၍ မာတိကာကို ဆောင်ကုန်သော များစွာသော မထေရ်ဖြစ်ကုန်သော ရဟန်းတို့သည် နေကုန်၏။ ငါသည် ဤတရားကို ထိုမထေရ်တို့၏ မျက်မှောက်မှ ကြားနာသင်ယူရ၏၊ ဤကား သုတ်အဘိဓမ္မာတည်း၊ (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌လည်း မသက်ဝင် ဝိနည်း၌လည်း မထင်ကုန်အံ့။ “ဤစကားသည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ် မဟုတ်၊ ထိုမထေရ်တို့၏သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်း”ဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်၊ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကို စွန့်ကြကုန်လော့။</p> <p>ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြားအမြင် များကုန်သော (လ) အကယ်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့” ဤစကား သည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း၊ ထိုမထေရ်တို့၏သာလျှင် ကောင်းစွာ သင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤတတိယ မဟာပဒေသ ကို ဆောင်ကြကုန်လော့။</p> <p>(၄) ရဟန်းသည် ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြား အမြင်များသော ပါဠိ အာဂုံနှုတ်ဆောင်၍ သုတ် အဘိဓမ္မာကိုဆောင်သော ဝိနည်းကိုဆောင်၍ မာတိကာ</p> <p>စာမျက်နှာ-644 <hr> ကိုဆောင်သော တဦးသော မထေရ်သည် နေ၏၊ ငါသည် ဤတရားကို ထိုမထေရ်၏ မျက်မှောက်မှ ကြားနာ သင်ကြားရ၏။ ဤကား သုတ်အဘိဓမ္မာတည်း၊ (လ) အကယ်၍ သုတ်အဘိဓမ္မာ၌လည်း မသက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း မထင်ကုန်အံ့။ “ဤစကားတော် သည် ဘုရားရှင်၏ စကားတော် အစစ်မဟုတ်၊ ထိုမထေရ်၏သာလျှင် မကောင်းသဖြင့် သင်ယူအပ်သော စကားတည်း”ဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤသို့ ဆုံးဖြတ်၍ ထိုစကားကို စွန့်ကြကုန်လော့။</p> <p>ရဟန်းသည် “ဤမည်သောကျောင်း၌ အကြား အမြင်များသော (လ) အကယ်၍ သုတ်အဘိဓမ္မာ၌လည်း သက်ဝင်၊ ဝိနည်း၌လည်း ထင်ကုန်အံ့” ဤစကားသည် ဘုရား ရှင်၏ စကားတော် အစစ်တည်း။ ထိုမထေရ်၏သာလျှင် ကောင်းစွာသင်ယူအပ်သော စကားတည်းဟု ဤအရာ၌ ဆုံးဖြတ်ရမည်။ ဤစတုတ္ထ မဟာပဒေသကို ဆောင်ကြ ကုန်လော့။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဘောဂမြို့၌ သီတင်းသုံးစဉ် ပရိနိဗ္ဗာန်စံခါနီး ခရီးစဉ်ကြွ ထိုမြို့ရောက်လာသည်။ အာနန္ဒဘီလူး၏ ဗိမာန်နေရာ၌ ကျောင်းတည်ထား၍ အာနန္ဒာစေတီ။</p> <p>မဟာပဒေသ မြတ်ကုန်သော ဘုရား စသည်တို့ကို ရည်ညွှန်း၍ ဆိုအပ်ကုန်သော အကြောင်းကြီးများ၊ ဝါ-မြတ်သော ရည်ညွှန်းချက်များ။</p> <p>မနှစ်သက်အပ်သေး နှစ်သက်လိုက်လျှင် “သုတ် စသည်နှင့် မညီ” ဟု နောင် ဆိုသော်လည်း “ဘယ်လိုလဲ၊ ရှေးကတော့ တရား၊ ယခု မတရား”ဟုဆိုပြီး အယူကို စွန့်မည် မဟုတ်ပေ၊ တားမြစ်လိုက်လျှင် ဆိုသင့်သည်ကိုမျှ ဆိုတော့မည် မဟုတ်။</p> <p>ကောင်းစွာသင်ယူ၍ ဤနေရာ၌ ပါဠိကို၊ အနက်ကို၊ အနုသန္ဓေကို၊ ရှေ့ နောက် ကို ဟောသည်ဟု ကောင်းစွာ သင်ယူရမည်။</p> <p>သုတ္တ ဝိနယအခွဲ ဘာသာပြန်၌ သုတ္တအရ သုတ်အဘိဓမ္မာ၊ ဝိနယအရ ဝိနည်းဟု ခွဲထားသော်လည်း ဤအဋ္ဌကထာ၌ နည်းစုံပြ၍–<br> -သုတ္တ-ဝိနည်း၊ ဝိနယ-ခန္ဓက ဟု အကိုးပြခဲ့သည်။ (ဝိနည်း-၅ကျမ်း မကုန်။)<br> -သုတ္တ-ဥဘတောဝိဘင်း၊ ဝိနယ-ခန္ဓက-ပရိဝါရ (ကုန်။)<br> -သုတ္တ-သုတ္တန်ပိဋက၊ ဝိနယ-ဝိနည်းပိဋက (ပိဋက ၂-ပုံသာကုန်)<br> -သုတ္တ-သုတ္တန် အဘိဓမ္မာပိဋက၊ ဝိနယ-ဝိနည်းပိဋက (ပိဋက ၃ ပုံကုန်ပြီမဆိုနိုင်သော သုတ်အမည်မရသော ဇာတက၊ ပဋိသမ္ဘိဒါ၊ နိဒ္ဒေသ၊ သုတ္တနိပါတ၊ ဓမ္မပဒ၊ ဥဒါန၊ ဣတိဝုတ်၊ ဝိမာနဝတ္ထု၊ ပေတဝတ္ထု၊ ထေရဂါထာ၊ ထေရီဂါထာ၊ အပဒါန် ပိဋကများ ကျန်သေးသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-645 <hr> သုဒိန္နထေရ်အဆို သုတ်မမည်သော ဘုရားစကားမရှိဟု ဆိုကာ အထက်အားလုံး ပယ်၍ ပိဋက ၃-ပုံသည် သုတ္တ၊ သင့်သောအကြောင်းသည် ဝိနယ-ဟုဆိုကာ ဂေါတမီ အား ဘုရားဟော သုတ်ကို အကြောင်းပြသည်။</p> <p>ယင်းသုတ်အချုပ်မှာ ဂေါတမီ၊ ဤတရားများကား ရာဂစသော တရားဆိုး များနှင့်တကွ ဖြစ်ဖို့ဖြစ်၍ ကင်းမဖြစ်ဟု အကြင်ပရိယတ် တရားများကို သိငြားအံ့၊ ထိုပရိယတ်တရားများကို ဤတရားကား ဓမ္မမဟုတ် ဝိနယမဟုတ် ... ဘုရားအဆုံးအမ မဟုတ်ဟု စင်စစ် သင်သိလေ ဂေါတမီဟု မိန့်တော်မူသည်။</p> <p>သုတ်အဘိဓမ္မာ၌ မသက်ဝင်ကုန်အံ့ ... ပါဠိအစဉ်အားဖြင့်ဘယ်မှာမှမလာပဲ အမွေး ကိုထစေ၍ ဂုဠ ဝေဿန္တရ ဝေဒလ္လပိဋကများတွင် တပါးပါးမှလာသော ပုဒ်ဗျည်း များသာ ထင်ကုန်သည်၊ မှန်၏။ ဤသို့လာသော ပုဒ်ဗျည်းများသည် ရာဂစသည် ပယ်ဖို့ မထင်ကုန်ရကား စွန့်အပ်ကုန်သည်သာ။</p> <p>စတုတ္ထမဟာပဒေသ ၄-ခုမြောက်သောတရား၏ တည်ရာတည်း။</p> <h3>(၁၉) ၄-ဗြာဟ္မဏဝဂ်၊ ၁-ယောဓာဇီဝသုတ်</h3> <p>မင်းအားထိုက် မင်းသုံးဖြစ် မင်း၏လက်ရုံးဟုသာ ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်သော သူရဲကောင်း ပြည့်စုံရမည့် အင်္ဂါ ၄-မျိုးမှာ-ဤလောက၌ သူရဲကောင်းသည် ပစ်ကွင်း ကောင်းသော အရပ်၌လည်း လိမ္မာ၏၊ အဝေး၌လည်း မြားကို ကျစေနိုင်၏၊ မချွတ် မယွင်း စူးဝင်အောင်လည်း ပစ်နိုင်၏၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကိုလည်း ဖောက်ထွင်းစေနိုင် ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။ ဤအတူသာလျှင်--</p> <p>အင်္ဂါ ၄-မျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဝေးမှဆောင်လာ၍မူလည်း ပေးလှူ ထိုက်၏၊ ဧည့်သည်ဖို စီမံထားသော ဝတ္ထုကိုသော်လည်း ပေးလှူထိုက်၏၊ တမလွန်အတွက် ရည်မြော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ လက်အုပ်ချီထိုက်၏၊ သတ္တဝါများ၏ ကောင်းမှုပြု ရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်၏။ ၄-မျိုးမှာ’ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပစ်ကွင်းကောင်းသော အရပ်၌လည်း လိမ္မာ၏ စသည်တို့တည်း။</p> <p>ပစ်ကွင်းကောင်းသောအရပ်၌ လိမ္မာပုံမှာ- ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ဤသို့လိမ္မာ၏၊ အဝေး၌လည်း မြားကို ကျရောက်စေနိုင်ပုံ မှာ-ရဟန်းသည် ကာလသုံးပါး၊ သန္တာန် ၂-ပါး၊ ကြမ်း နု ယုတ် မြတ် နီးဝေး လည်းဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကို “ဤရုပ်သည် ငါ့ဥစ္စာမဟုတ်၊ ငါမဟုတ်၊ ငါ့ကိုယ် မဟုတ်” ဟု ဟုတ်မှန်စွာ မှန်သော ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှု၏၊ ဝေဒနာစသည် ကြွင်း ခန္ဓာအားလုံးကိုလည်း အလားတူရှု၏၊ ဤသို့ ကျရောက်စေနိုင်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-646 <hr> မချွတ်မယွင်း စူးဝင်စေနိုင်ပုံမှာ’“ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း” ဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏၊ ဤသို့ စူးဝင်စေနိုင်၏၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်ခွဲနိုင်ပုံမှာ-ကြီးသောအဝိဇ္ဇာ အစုကို ဖောက်ခွဲနိုင်၏၊ ဤသို့ ဖောက်ခွဲစေနိုင်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၂-ပါဠိဘောဂသုတ်</h3> <p>ရဟန်း ပုဏ္ဏား နတ် မာရ်နတ် ဗြဟ္မာ လောက၌ မည်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်ပင်ဖြစ်စေ တရား ၄-မျိုးကို တာဝန်ခံနိုင်သူ မည်သူမျှမရှိပေ၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> အိုခြင်းသဘောကို မအိုစေအံ့ဟု လည်းကောင်း၊ နာခြင်းသဘောကို မနာစေအံ့ဟု လည်းကောင်း၊ သေခြင်းသဘောကို မသေစေအံ့ဟု လည်းကောင်း၊ ကိလေသာ၏ အာရုံဖြစ်၍ ဘဝသစ်ကို တဖန်ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော ပူပန်ခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၍ ဆင်းရဲ ကျိုးရှိကုန်သော နောင်အခါ မွေး အို နာ သေ ကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော ရှေးက မိမိပြု အပ်ပြီးကုန်သော ယုတ်ညံ့သော ကံတို့၏အကျိုးကို မဖြစ်စေအံ့ဟု လည်းကောင်း တာဝန်ခံနိုင်သူ မည်သူမျှမရှိပေ။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-သုတသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ရှဉ့်နက်တို့ကို အစာကျွေးရာ ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဂဓမင်း၏ အမတ်ကြီးဖြစ်သော ဝဿကာရပုဏ္ဏားသည် ချဉ်းကပ် နှုတ်ဆက် ထိုင်နေလျက် ဘုရားရှင်အား−</p> <p>အရှင်ဂေါတမ၊ “မည်သူမဆို မြင်သည်ကို “ဤသို့ ငါမြင်၏”ဟု လည်း ကောင်း၊ ကြားသည်ကို “ဤသို့ငါကြားသည်” ဟု လည်းကောင်း၊ တွေ့သည်ကို “ဤသို့ငါတွေ့သည်” ဟု လည်းကောင်း၊ သိသည်ကို “ဤသို့ငါသိ သည်”ဟု လည်းကောင်း ပြောဆိုခဲ့မူ ထိုပြောဆိုရာ၌ အပြစ်မရှိ”ဟု အကျွန်ုပ် ဤသို့ အယူဝါဒရှိသည်ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ မြင်ရသမျှကို “ပြောဆိုအပ်၏”ဟု ငါမဆို၊ “မပြောဆိုအပ်” ဟုလည်း ငါမဆို၊ ကြားရ တွေ့ရ သိရသမျှကို ပြောဆိုအပ်၏ဟု ငါမဆို၊ “မပြောဆိုအပ်” ဟုလည်း ငါမဆို၊ အကြောင်းကား မြင်ရသည်ကို ပြောသူအား အကုသိုလ်တိုး၍ ကုသိုလ်ဆုတ်မူ ဤသို့မြင်ခြင်းကို “မပြောဆိုအပ်”ဟု ငါဆို၏၊ မြင်ရသည်ကို ပြောသူအား ကုသိုလ်တိုး၍ အကုသိုလ်ဆုတ်မူ ဤသို့မြင်ခြင်းကို “ပြောဆိုအပ်၏”ဟု ငါ ဆို၏။</p> <p>ကြားရ တွေ့ရ သိရသည်ကို ပြော မပြောသင့်ရာ၌လည်း နည်းတူပင်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-647 </p><hr> <h3>၄-အဘယသုတ်</h3> <p>ဇာဏုသောဏိပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်နှုတ်ဆက် ထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင် အား အရှင်ဂေါတမ၊ “သေခြင်း သဘောရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် အသေမကြောက်သူ မထိတ်လန့်သူ မည်သည် မရှိနိုင်”ဟု အကျွန်ုပ် ဤသို့အယူဝါဒ ရှိပါသည်ဟုလျှောက်၏။ ပုဏ္ဏား၊ အသေကြောက်သူ ထိတ်လန့် သူလည်း ရှိ၏။ အသေမကြောက်သူ မထိတ်လန့်သူ လည်း ရှိ၏။</p> <p>အသေကြောက်သူ ထိတ်လန့်သူဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာမ ဂုဏ်တို့၌ မကင်းသော ရာဂ ဆန္ဒ ချစ်မြတ်နိုးခြင်း၊ မွတ်သိပ်ပူပန်ခြင်း တဏှာ ရှိ၏။ ထိုသူသို့ ပြင်းပြသော အနာရောဂါတမျိုးမျိုး ရောက်၏၊ ထိုသူအား “ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ကာမဂုဏ်တို့သည် ငါ့ကို ဧကန်စွန့်ကြလိမ့်မည်၊ ငါကလည်း ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ကာမဂုဏ် တို့ကို စွန့်ရတော့မည်”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုသူသည် စိုးရိမ်ပင်ပန်းငိုကြွေး၏။ ရင်ဘတ် စည်တီး မြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာ တွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ကိုယ်၌ မကင်းသော ရာဂ၊ ဆန္ဒ (လ) ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ကောင်းမှုကုသိုလ်ကို မပြုရသေး၊ ကြောက်မက်ဖွယ်မှ တားမြစ်ရေး ကို မပြုရသေး၊ မကောင်းမှု၊ ကြမ်းကြုတ်မှု၊ ညစ်နွမ်းမှုကို ပြုပြီး ဖြစ်နေ၏၊ ထိုသူ သို့ပြင်းပြသောရောဂါတမျိုးမျိုး ကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “ငါသည် ကောင်းမှုကုသိုလ် ကို မပြုမိလေစွ တကား၊ ကြောက်မက်ဖွယ် တားမြစ်ရေးကို မပြုမိလေစွ တကား၊ မကောင်းမှု၊ ကြမ်းကြုတ်မှု၊ ညစ်နွမ်းမှုကို ပြုမိခဲ့ပြီတကား၊ အချင်းတို့၊ ကောင်းမှုကုသိုလ် မပြုရသေးသော မကောင်းမှုကို ပြုပြီးဖြစ်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ လားရာဂတိ ဟူသမျှသို့ ဘဝနောင်ခါ ငါလားရတော့အံ့ တကား”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုသူသည် စိုးရိမ်ပင်ပန်း ငိုကြွေး၏၊ ရင်ဘတ်စည်တီးမြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာတွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသူပင် တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် သူတော်ကောင်း တရားတို့၌ ယုံမှား၏၊ မဝေခွဲ မဆုံးဖြတ်နိုင်၊ ထို သူသို့ ပြင်းပြသော ရောဂါတမျိုးမျိုး ကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “စင်စစ် ငါသည် သူတော်ကောင်းတရား၌ ယုံမှားခဲ့စွတကား၊ မဝေခွဲ မဆုံးဖြတ်နိုင်ခဲ့စွတကား”ဟု အကြံ ဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် စိုးရိမ်ပင်ပန်း ငိုကြွေး၏၊ ရင်ဘတ်စည်တီးမြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာ တွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသူပင်တည်း။ အသေကြောက်သူ ၄-မျိုး။</p> <p>အသေမကြောက်သူ မထိတ်လန့်သူဟူသည် - ဤလောက၌ အချို့သူသည် ကာမဂုဏ် တို့၌ ရာဂဆန္ဒ ချစ်မြတ်နိုးခြင်း မွတ်သိပ်ပူပန်ခြင်း တဏှာကင်း၏၊ ထိုသူသို့ပြင်းပြသော ရောဂါတမျိုးမျိုးကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ကာမဂုဏ်တို့သည် ငါ့ကို ဧကန်စွန့်ကြလိမ့်မည်၊ ငါသည်လည်း ချစ်ခင်ဖွယ်ရာကာမဂုဏ်တို့ကို စွန့်ရတော့မည်”ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-648 <hr> အကြံမဖြစ်၊ ထိုသူသည် မစိုးရိမ် မပင်ပန်း မငိုကြွေး ရင်ဘတ်စည်တီး မမြည်တမ်း ပြင်း စွာတွေဝေခြင်းသို့မရောက်၊ ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် ကိုယ်၌ ရာဂ ဆန္ဒချစ်မြတ်နိုးခြင်း (လ) ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် မကောင်းမှုကိုမပြု၊ ကောင်းမှုကို ပြုပြီးဖြစ်၏၊ ထိုသူသို့ ပြင်းပြသော ရောဂါတမျိုးမျိုးကျရောက်၏၊ ထိုသူအား “ငါသည်မကောင်းမှုကိုမပြု၊ ကောင်းမှုကို ပြုပြီးပြီ၊ အချင်းတို့၊ စင်စစ်မကောင်းမှုကိုမပြု၊ ကောင်းမှုကိုပြုပြီးသူတို့၏ လားရာဂတိ ဟူသမျှသို့ ဘဝနောင်ခါ ငါလားရတော့အံ့”ဟု အကြံဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် မစိုးရိမ်၊ (လ) တွေဝေခြင်းသို့ မရောက်၊ ဤသူပင်တည်း။</p> <p>အချို့သူသည် သူတော်ကောင်းတရား၌ မယုံမှား၊ ဝေခွဲဆုံးဖြတ်နိုင်၏၊ ထိုသူသို့ (လ)ထိုသူအား “ငါသည် စင်စစ်သူတော်ကောင်းတရား၌ မယုံမှား၊ ဝေခွဲဆုံးဖြတ် နိုင်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏၊ ထိုသူသည် မစိုးရိမ်၊ (လ)တွေဝေခြင်းသို့မရောက်၊ ဤသူပင် တည်း။ မကြောက်သူ ၄-မျိုးဟု မိန့်။</p> <p>ပုဏ္ဏားသည် တရားတော်ကို နှစ်သက်ဖွယ်ရှိကြောင်း လျှောက်ထားပြီး သရဏဂုံ တည် ဥပါသကာခံယူသွားသည်။</p> <p>ယုံမှားမှု ၈-မျိုး ရတနာ ၃-ပါး၊ သိက္ခာ၊ ရှေးစွန်းနောက်စွန်း၊ ၂-ပါးသော အစွန်း၊ ပဋိစ္စ သမုပ္ပာဒ်တို့၌ ယုံမှားခြင်းတည်း၊ သင်ခြင်း၊ ပေးခြင်းနှင့်စပ်၍ မဆုံးဖြတ် နိုင်ခြင်းသို့ ရောက်သည်။</p> <h3>၅-သမဏသစ္စသုတ် (အဋ္ဌကထာ၌ ဗြာဟ္မဏသစ္စသုတ်)</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်မြို့၊ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးစဉ် သိပ္ပံနီမြစ်ကမ်း ပရိဗိုဇ် အာရာမ်၌လည်း အလွန်ထင်ရှားကျော်စောသော အန္နဘာရ၊ ဝရဓရ၊ သကုလုဒါယီ ပရိဗိုဇ်နှင့် အလွန်ထင်ရှားသော အခြားပရိဗိုဇ်များစွာလည်း နေကြသည်။</p> <p>စုဝေးနေထိုင်ကြကုန်သော သာသနာတော်မှတပါး အယူရှိသည့် ထိုပရိဗိုဇ်တို့အား “ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ဗြာဟ္မဏသစ္စာတို့ ဖြစ်ကုန်၏”ဟု အကြားစကားဖြစ် ပေါ်နေခိုက် ညနေချမ်းအချိန် ထိုပရိဗိုဇ်အာရာမ်သို့ ဘုရားရှင် ကြွလာ ထိုင်နေပြီး “ငါဘုရားမလာမီအတွင်း သင်တို့၏ မပြီးသေးသော အကြားစကားအဘယ်နည်း”ဟု မေးရာ “ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ဗြာဟ္မဏသစ္စာတို့မည်ကုန်၏”ဟူသောအကြား စကား ဖြစ်ပေါ်လာပါသည်ဟု လျှောက်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-649 <hr> ပရိဗိုဇ်တို့၊ ဤဗြာဟ္မဏသစ္စာ ၄-မျိုးတို့ကို ငါသည် ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက် မှောက်ပြု၍ ဟောကြားအပ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးမှာ’ဤလောက၌ ဗြာဟ္မဏသည် သတ္တဝါ အားလုံးကို မသတ်အပ်ဟုဆို၏၊ ဤသို့ဆိုသောဗြာဟ္မဏသည် မှန်သည်ကိုသာဆို၏၊ မှား သည်ကိုမဆို၊ ထိုဗြာဟ္မဏသည် ထိုအမှန်ဖြင့် ငါသမဏ၊ ငါဗြာဟ္မဏ၊ ငါမြတ်သူ ငါတူသူ ငါယုတ်သူဟု မထင်မှတ်၊ စင်စစ်သော်ကား ထိုသို့ဆိုရာ၌ အမှန်ကိုသာ ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိ၍ သတ္တဝါများကို စောင့်ရှောက်သနားခြင်းငှာသာ ကျင့်၏။</p> <p>ဗြာဟ္မဏသည် “အလုံးစုံသော ကာမဂုဏ်တို့သည် မရှိကုန်၊ ဆင်းရဲကုန်၏၊ ဖောက်ပြန်သောသဘောရှိကုန်၏”ဟု ဆို၏။ ဤသို့ဆိုသောဗြာဟ္မဏ သည် (လ)အမှန် ကိုသာ ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိ၍ ကာမဂုဏ်တို့ကို ငြီးငွေ့ခြင်း၊ တပ်ခြင်း၊ ကင်းခြင်း၊ ချုပ်ခြင်း ငှာသာကျင့်၏။</p> <p>ဗြာဟ္မဏသည် “အလုံးစုံသောဘဝတို့သည် အမြဲမရှိကုန်၊ (လ) အမှန်ကိုသာ ဉာဏ် ထူးဖြင့်သိ၍ ဘဝတို့ကို ငြီးငွေ့ခြင်း၊ ကင်းပြတ်ခြင်း၊ ချုပ်ခြင်းငှာသာ ကျင့်၏။</p> <p>ဗြာဟ္မဏသည် “ငါသည် တစုံတခု၌ မိမိကို မမြင်၊ တစုံတယောက် ကြောင့်ကြ ခြင်း၌လည်း မိမိအတ္တကို မမြင်၊ ငါသည် တစုံတခု၌ (သူတပါးအတ္တကို) မမြင်၊ ငါသည် တစုံတခု၌လည်း (သူတပါးအတ္တကို) ငါ၏ကြောင့်ကြဖွယ် မမြင်”ဟု ဆို၏၊ ဤသို့ ဆိုသောဗြာဟ္မဏသည် မှန်သည်ကိုသာဆို၏။ မှားသည်ကိုမဆို၊ (လ)အမှန်ကိုသာ ဉာဏ် ထူးဖြင့် သိ၍ ကြောင့်ကြခြင်းမရှိသူ၏ အဖြစ်သာလျှင်ဖြစ်သော အကျင့်ကိုကျင့်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်၊</p> <p>ဆိုလိုရင်းမှာ ဘောဘောဆိုလေ့ရှိသော ပုဏ္ဏားများဆိုသော သစ္စာတို့မှတပါး သောပယ်ပြီး မကောင်းမှုရှိသော ဗြာဟ္မဏ၏သစ္စာ ၄-ပါးတို့ကို ၄-မဂ်တို့ဖြင့် ကိစ္စ ၁၆-ချက်ဖြင့် ငါဘုရားမျက်မှောက်ပြုသိ၍ ဟောအပ်ပြီ ဟူလို။</p> <p>ထိုအမှန်ဖြင့် ငါသမဏဟု မထင်မှတ် ရဟန္တာသည် တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မမှတ်ပြီ၊ သတ္တဝါအားလုံး မသတ်အပ်စကားဖြင့် ဝစီသစ္စာ အတွင်းသွင်း၍ ပရ မတ္ထသစ္စာ နိဗ္ဗာန်ကို ပြသည်၊ ငါသည် တစုံတခု၌ မိမိအတ္တကို မမြင် စသော စကား ၄-မျိုးကား အနှုန်း ၄-ပါးရှိသော အတ္တမှ ကင်းဆိတ်ပုံ ဟောသော စကားတည်း။</p> <h3>၆-ဥမ္မဂ္ဂသုတ်</h3> <p>ရဟန်းတပါးသည် ဘုရားထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား “အဘယ် တရားသည် လောကကို ဆောင် လောကကို ဆွဲငင်ပါသနည်း၊ ဖြစ်ပေါ်နေသော အဘယ်တရား၏ အလိုသို့ လောကသည် လိုက်ပါနေရပါသနည်း”ဟု လျှောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-650 <hr> ရဟန်း၊ ကောင်းပေစွ၊ သင့်အား ဖြစ်ပေါ် ထင်မြင်လာသော ဉာဏ်နှင့် အမေးပုစ္ဆာ သည် ကောင်းပေ၏၊” “အဘယ်တရားသည် (လ) လိုက်ပါနေရပါသနည်း”ဟု မေး သည် မဟုတ်လောဟု မေးတော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ မှန်ပါ၏ဟု လျှောက်၏၊ စိတ်သည် လောကကိုဆောင်၊ လောကကို ဆွဲငင်၏၊ ဖြစ်ပေါ်နေသော စိတ်၏ အလိုသို့ လောကသည် လိုက်ပါနေရ၏ဟု မိန့် တော်မူ၏။ ထိုရဟန်းသည် ကောင်းပါပြီဟု ဘုရားရှင်၏ တရားတော်ကို အလွန်နှစ် သက် ဝမ်းမြောက်သည်ဖြစ်၍ ဘုရားရှင်အား နောက်ထပ် ပုစ္ဆာကို မေးလျှောက်ပြန်၏၊ (နောက်၌လည်း ရဟန်းအမေး ဘုရားရှင်က အမေးကို ချီးမွမ်း၍ မေးခွန်းပြန်မေး၊ ဘုရားဖြေပြီးနောက် ရဟန်းဝမ်းမြောက်ပုံများ ပါသော်လည်း ချုံးအံ့။)</p> <p>များသော အကြားအမြင်ရှိ၏။ တရားကို ဆောင်၏ဟု ဆိုအပ်ပါ၏၊ အဘယ်မျှ သော အတိုင်းအရှည်ဖြင့် များသောအကြားအမြင်ရှိသူ တရားကို ဆောင်သူ ဖြစ်ပါ သနည်းဟု လျှောက်ရာ ငါဘုရားသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ ဝေယျာကရုဏ်း၊ ဂါထာ၊ ဥဒါန်း၊ ဣတိဝုတ်၊ ဇာတ်၊ အဗ္ဗုတဓမ္မ၊ ဝေဒလ္လဟု ဆိုအပ်သော တရားများစွာတို့ကို ဟော အပ်ကုန်၏။ ၄-ပါးရှိသော ဂါထာ၏ အနက်ကို သိ၍ ပါဠိကို သိ၍ လောကုတ္တရာ တရား ၉-ပါးအားလျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်သူကို “များသော အကြားအမြင် ရှိသူ တရားကို ဆောင်သူ”ဟု ဆိုထိုက်၏ဟု မိန့်။</p> <p>အကြားအမြင်ရှိ၏၊ ကိလေသာကို ဖောက်ထွင်းတတ်သော ပညာရှိ၏ဟု ဆိုအပ်ပါ ၏၊ အဘယ်မျှသော အတိုင်းအတာဖြင့် အကြားအမြင်ရှိသူ ပညာရှိသူ ဖြစ်ပါသနည်း ဟု လျှောက်ရာ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းအား “ဤကား ဆင်းရဲတည်း”ဟု ကြား နာ၏၊ ထိုဆင်းရဲ၏ သဘောကို မဂ်ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ မြင်၏၊ “ဤကား ဆင်းရဲ ကြောင်း၊ ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း”ဟု ကြားနာ ရ၏၊ ထိုအကျင့်၏ သဘောကိုလည်း မဂ်ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ မြင်၏၊ ဤသို့ အကြား အမြင်ရှိသူသည် ကိလေသာကို ဖောက်ထွင်းတတ်သော ပညာရှိသူ ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ပညာရှိ၏ ပညာကြီး၏ဟု ဆိုအပ်ပါ၏။ အဘယ်မျှသော အတိုင်းအတာဖြင့် ပညာ ရှိသူ ကြီးသူ ဖြစ်ပါသနည်းဟု လျှောက်ရာ ပညာရှိသူ ကြီးသူသည် မိမိဆင်းရဲရန် သူ တပါးဆင်းရဲရန် ၂-ပါးစုံတို့ ဆင်းရဲရန် မလှုံ့ဆော်၊ ကြံစည်ခဲ့သော် မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသား၏ လည်းကောင်း၊ အလုံးစုံသော သတ္တလောက၏ လည်းကောင်း စီးပွား ကိုသာ ကြံစည်၏၊ ဤသို့ ပညာရှိသူ ကြီးသူ ဖြစ်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဥမ္မဂ္ဂဟူသည် ... သုံးသပ်ခြင်း ပညာဖြစ်ခြင်းတည်း၊ ပညာဖြစ်ခြင်းကိုပင် သုံးသပ် ခြင်း အနက်ကြောင့် ဥမ္မဂ္ဂဆိုသည်၊ ဥမ္မဂ္ဂသည် ထင်ခြင်းအနက်ကြောင့် ပဋိဘာနမည် သည်(ဋ္ဌ-နိဿယ၌ ဥမင်္ဂဟု ရေးသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-651 </p><hr> <h3>၇- ဝဿကာရသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ရှဉ့်နက်တို့ကို အစာကျွေးရာဖြစ်သော ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဂဓမင်း၏ အမတ်ကြီးဖြစ်သော ဝဿကာရပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ် နှုတ်ဆက်ထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား’<br> အရှင်ဂေါတမ၊ သူယုတ်သည် သူယုတ်ကို “ဤအရှင်ကား သူယုတ်” တည်းဟု သိနိုင်ရာ အံ့လောဟု လျှောက်၏၊ ပုဏ္ဏား၊ သိနိုင်ရာသော အကြောင်းအခွင့် မရှိဟု မိန့်တော်မူ၏၊ နောက်အမေးများကို ဖြေရာ၌–<br> သူယုတ်သည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်မရှိ။</p> <p>သူတော်ကောင်းသည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်ရှိ၏။ သူတော်ကောင်းသည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု သိခွင့်ရှိသည်ဟု မိန့်လိုက်သည်။ အရှင်ဂေါတမ၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ၊ အထက်ပါစကားကို အရှင်ဂေါတမသည် အလွန်ကောင်းစွာ ဟောတော်မူ၏။</p> <p>အခါတပါး တောဒေယျပုဏ္ဏား၏ ပရိသတ်၌ သူတပါးတို့အား ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်း ကို ဖြစ်စေကုန်၏။ “ရာမ၏သား (ဥဒကမည်သော ရသေ့) ရဟန်း၌ အလွန်ကြည်ညို၍ ရှိခိုးခြင်းစသော အရိုအသေပြုခြင်း သဘောရှိသည့် လွန်ကဲစွာနှိမ့်ချသော အခြင်း အရာကိုပြုသော ဤဧဠေယျ မည်သောမင်းသည် မိုက်၏။ ရာမ၏ သားရဟန်း၌ အလွန် ကြည်ညိုကုန်၍ ရှိခိုးခြင်းစသော အရိုအသေပြုခြင်း သဘောရှိသည့် လွန်ကဲစွာ နှိမ့်ချ သော အခြင်းအရာကို ပြုကုန်သော (ဧဠေယျ မင်း၏ အလုပ်အကျွေး) ယမက မောဂ္ဂလ နာဝိန္နကီ ဂန္ဓဗ္ဗ အဂ္ဂိဝေဿ မည်ကုန်သော ဤအခြံအရံ ပရိသတ်တို့သည်လည်း မိုက် ကုန်၏”ဟု ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်းကို ဖြစ်စေကုန်၏။</p> <p>တောဒေယျပုဏ္ဏားသည် ထိုပရိသတ်တို့ကို ဤနည်းဖြင့် သိစေ၏။ အချင်းတို့ ငါဆိုမည့်စကားကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကုန်ကြသနည်း၊ ပညာရှိသော ဧဠေယျမင်း သည် ပြုသင့်သော အမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှုတို့၌ လည်းကောင်း၊ ဆိုသင့် သော စကားနှင့် အလွန်ဆိုသင့်သော စကားတို့၌ လည်းကောင်း အကျိုးမြင်စွမ်းနိုင် သူတို့ထက် အထူးသဖြင့် အကျိုးကို မြင်စွမ်းနိုင်သလောဟု မေး၏။</p> <p>အရှင်ပုဏ္ဏား၊ ဤအတိုင်း မှန်၏၊ ပညာရှိသော ဧဠေယျမင်းသည် ပြုသင့်သော အမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှုတို့၌လည်းကောင်း၊ ဆိုသင့်သောစကားနှင့် အလွန် ဆိုသင့်သော စကားတို့၌လည်းကောင်း အကျိုးမြင်နိုင်စွမ်းသူတို့ထက် အထူးသဖြင့် အကျိုးကို မြင်နိုင်စွမ်းပါ၏ဟု ပြောဆို၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-652 <hr> အချင်းတို့၊ ပညာရှိသော ဧဠေယျမင်းထက် အထူးပညာရှိသော ရာမ၏ သားရဟန်း သည် ပြုသင့်သောအမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှု၊ ဆိုသင့်သောစကားနှင့် အလွန် ဆိုသင့်သောစကားတို့၌ အကျိုးမြင်စွမ်းနိုင်သူတို့ထက် အထူးသဖြင့်အကျိုးကို မြင်စွမ်း နိုင်သောကြောင့် ဧဠေယျမင်းသည် ရာမ၏ သားရဟန်း၌ အလွန် ကြည်ညို၍ ရှိခိုးခြင်း စသော (လ) အခြင်းအရာကို ပြု၏။</p> <p>အချင်းတို့၊ ငါဆိုမည့်စကားကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကုန်သနည်း။ ပညာရှိကုန်သော ယမက စသောအလုပ်အကျွေးတို့သည် ပြုသင့်သောအမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သောအမှု ဆိုသင့်သောစကားနှင့် အလွန်ဆိုသင့်သော စကားတို့၌ အကျိုးမြင်စွမ်းနိုင်သူတို့ထက် အထူးသဖြင့် အကျိုးကို မြင်စွမ်းနိုင်ကုန်သလောဟု မေး၏။</p> <p>အရှင်ပုဏ္ဏား၊ ဤအတိုင်း မှန်၏။ ပညာရှိကုန်သော အလုပ်အကျွေးတို့သည် ပြုသင့် သော အမှုနှင့် အလွန်ပြုသင့်သော အမှု (လ) စွမ်းနိုင်ပါ၏ဟု ပြောဆို၏။</p> <p>အချင်းတို့၊ အလုပ်အကျွေးတို့ထက် အထူးသဖြင့် ပညာရှိသော ရာမ၏ သား ရဟန်းသည် ပြုသင့်သော အမှုနှင့် မပြုသင့်သောအမှု (လ) စွမ်းနိုင်သောကြောင့် အလုပ်အကျွေးတို့သည် ရဟန်း၌ အလွန်ကြည်ညိုကာ ရှိခိုးခြင်း စသော အခြင်းအရာ ကို ပြုကြကုန်၏ဟု သိစေ၏။</p> <p>အရှင် ဂေါတမ၊ အံ့ဖွယ်သရဲ ထူးကဲပေစွ။ သူယုတ်သည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု သိခွင့်မရှိ၊ သူယုတ်သည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်မရှိ၊ သူတော်ကောင်းသည် သူတော်ကောင်းကို သူတော်ကောင်းဟု သိခွင့်ရှိ၏။ သူတော် ကောင်းသည် သူယုတ်ကို သူယုတ်ဟု သိခွင့်ရှိ၏-ဟူ၍။ ဤစကားကို အရှင်သည် အလွန်ကောင်းစွာ ဟောကြားတော်မူပါ၏။ ယခုအခါ၌ အကျွန်ုပ်တို့သည် သွားပါ ကုန်အံ့၊ အကျွန်ုပ်တို့သည် အလုပ်ကိစ္ဝပြုဖွယ် များပါကုန်၏ဟုလျှောက်ရာ သွားရန် အချိန်ကို သင်သိ၏ (သွားရန်မှာ သင့်အလိုအတိုင်းပင် ဖြစ်၏)ဟု မိန့်၏။ ပုဏ္ဏား လည်း ဘုရားတရားတော်ကို အလွန် နှစ်သက် ဝမ်းမြောက်လျက် နေရာမှထ ဖဲသွား လေသည်။</p> <p>တောဒေယျ သူတော်ကောင်း မိမိ သူတော်ကောင်းဖြစ်၍ ဧဠေယျမင်း သူ့ ပရိသတ် ရာမသား (ဥဒကရသေ့) ရဟန်းကို ချီးမွမ်းသည်။ အကန်းနှင့် သူယုတ်၊ မျက်စိမြင်သူနှင့် သူတော်ကောင်း တူသည်။</p> <p>ကန်းသူသည် ကန်းသူ၊ ကောင်းသူ မည်သူကိုမျှမမြင်သလို သူယုတ်သည် သူယုတ် ကိုလည်းကောင်း၊ သူတော်ကောင်းကို လည်းကောင်း မသိ။ မျက်စိကောင်းသူသည် ကန်း ကောင်း ၂-ဦးလုံးကို မြင်သလို သူတော်ကောင်းလည်း ကောင်း ယုတ် ၂-ဦး လုံးကို သိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-653 </p><hr> <h3>၈-ဥပကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးစဉ် မဏိကာ၏သား ဥပက သည် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ်၍ ရှိခိုးထိုင်ပြီး ဘုရားရှင်အား သူတပါးအား ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချ ခြင်းကို ဖြစ်စေသူ၊ မည်သူမဆို ကုသိုလ်တရားကို မဖြစ်စေနိုင် ကဲ့ရဲ့စွပ်စွဲထိုက်သူသာ ဖြစ်၏ဟု အကျွန်ုပ် အယူဝါဒရှိပါသည်ဟု လျှောက်၏။ ဥပက၊ သင်လျှောက်ထား သလိုသာ ဖြစ်ခဲ့ပါမူ သူတပါးကို ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်းကို ဖြစ်စေ၍ ကုသိုလ်တရားကို မဖြစ်စေနိုင်သော သင်သည်ပင် ကဲ့ရဲ့စွပ်စွဲထိုက်သူဖြစ်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ ရေမှ ဦးခေါင်းပေါ်ကာမျှဖြစ်သော ငါးကိုပင် ကျော့ကွင်းကြီးဖြင့် စွပ်ဘိသကဲ့သို့ ဦးခေါင်းပေါ်ကာမျှသာဖြစ်သော အကျွန်ုပ်ကို မြတ်စွာဘုရားသည် ဝါဒ ကျော့ကွင်းကြီးဖြင့် စွပ်အပ်ပါ၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဥပက၊ ငါသည် “ဤကား အကုသိုလ်တည်း” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤသို့သော အကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုသဘောတရားသည် အကုသိုလ်ဖြစ်၏” ဟု ပြသောပုဒ်တို့သည် အက္ခရာတို့သည် မြတ်စွာဘုရား၏ ဓမ္မဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည် မရှိ၊ ငါသည် “ထိုအကုသိုလ်ကို ပယ်အပ်၏” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤ အကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုအကုသိုလ်ကို ပယ်အပ်၏” ဟု ပြသောပုဒ်၊ အက္ခရာဓမ္မ ဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည်မရှိ။</p> <p>ဥပက၊ ငါသည် “ဤကားကုသိုလ်တည်း” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤအကြောင်းကြောင့် ထိုသဘောတရားတို့သည် ကုသိုလ်ဖြစ်၏” ဟု ပြသော ပုဒ် အက္ခရာ ဓမ္မဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည်မရှိ၊ ငါသည် “ထိုကုသိုလ်ကို ပွားများ အပ်၏” ဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ပညတ်ရာ၌ “ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုကုသိုလ်ကို ပွားများအပ်၏” ဟု ပြသောပုဒ် အက္ခရာ ဓမ္မဒေသနာသည် အတိုင်းအရှည်မရှိဟု မိန့် တော်မူရာ ဥပကသည် ဘုရား စကားတော်ကို အလွန်နှစ်သက်ပြီး နေရာမှထ ဘုရား ရှိခိုး အရိုအသေပြုကာ ဝေဒေဟီမိဖုရား၏သား မဂဓတိုင်းရှင် အဇာတသတ်မင်းထံ ချဉ်းကပ်ပြီး ဘုရားရှင်နှင့် ပြောဆိုခဲ့သမျှ စကားအားလုံးကို ကြားလျှောက်၏။</p> <p>ထိုအခါ အဇာတသတ်မင်းသည် အမျက်ထွက်၍ မနှစ်သက်ရကား ဥပကအား “ဤဆားဖိုရွာသား သူငယ်သည် အလွန်ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဖျက်ဆီးစွတကား၊ အလွန်နှုတ် ကြမ်းဖက်စွတကား၊ ယင်းဆားဖိုရွာသား ဖြစ်လျက်လည်း ထိုမြတ်စွာဘုရားကို ထိ ပါး ချုပ်ချယ်အပ်၏” ဟူ၍ မှတ်ထင်ဘိ၏၊ ဥပက၊ သင်သည် ဖဲလေလော၊ ပျက်စီး လေလော့၊ သင့်ကို ငါမမြင်လိုဟု ဆိုလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-654 <hr> ပဏ္ဍိကာမိန်းမ၏သားဥပက ဒေဝဒတ် အလုပ်အကျွေး ဖြစ်ရကား ဘုရားရှင်သည် သူ့ထံရောက်လျှင် အပြစ်ပြော မပြော စုံစမ်းရန် ချဉ်းကပ်သည်၊ ဒေဝဒတ်သည် ကမ္ဘာပတ်လုံး ကုစားမရသော ငရဲသားဖြစ်သည်-ဟူသောစကားကို ကြား၍ ဘုရား ရှင်ကို ထိပါးလို၍ ချဉ်းကပ်၏ဟုလည်း ဆိုကြသည်၊ ဘုရားရှင်ကား သူ့စကားကိုပင် ယူ၍ သူ့လည်ပင်း ပြန်စွပ်သည်၊ အဇာတသတ်မင်းကလည်း မောင်းမဲပြီး လည်ကိုင် နှင် ထုတ်စေသည်။</p> <h3>၉-သစ္ဆိကရဏိယသုတ်</h3> <p>မျက်မှောက်ပြုအပ်သောတရား ၄-မျိုးမှာ-ကိုယ်ဖြင့်၊ သတိဖြင့်၊ မျက်စိဖြင့် ပညာဖြင့် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတို့သည် ရှိကုန်၏၊ ကိုယ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြု အပ်သော တရားမှာ-ဝိမောက္ခ ၈-ပါး၊ သတိဖြင့်ကား ရှေး၌ နေဖူးသော ခန္ဓာအစဉ် မျက်စိဖြင့်ကား သတ္တဝါတို့၏ သေခြင်းဖြစ်ပေါ်ခြင်း၊ ပညာဖြင့် မျက်မှောက်ပြုအပ် သော တရားမှာ - အာသဝေါတရားတို့၏ကုန်ရာ အရဟတ္ထဖိုလ်တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့ တည်း ဟု မိန့်။</p> <p>ပညာအဆင့်ဆင့် ဈာန်ပညာဖြင့် ဝိပဿနာပညာကို မျက်မှောက်ပြု၊ ဝိပဿနာ ပညာဖြင့် မဂ်ပညာကို၊ မဂ်ပညာဖြင့် ဖိုလ်ပညာကို၊ ဖိုလ်ပညာဖြင့် ပစ္စဝေက္ခဏာပညာ ကို မျက်မှောက်ပြုအပ်သည်။ အရဟတ္တဖိုလ်ကိုကား ပစ္စဝေက္ခဏာပညာဖြင့် မျက်မှောက် ပြုအပ်၏။</p> <h3>၁ ၀−ဥပေါသထသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်း မိဂါရမာတာ ဝိသာခါ၏ပြာသာဒ်၌ သီတင်း သုံးစဉ် ရဟန်းအပေါင်းခြံရံကာ ထိုင်နေသော ဥပုသ်နေ့၌ ရဟန်းများကို စောင်းငဲ့ ကြည့်ရှုတော်မူလျက် - ဤပရိသတ်သည် ဒုဿီလအဖြစ်ဟူသောအဖျင်းမှကင်း၏၊ အဖျင်း မရှိ စင်ကြယ်၏၊ သီလဟူသောအနှစ်၌တည်၏၊ ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်း သံဃာ ပရိသတ်ကို လောက၌ ဖူးမြော်ရန်မျှသော်လည်း ရနိုင်ခဲ၏၊ ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်း သံဃာ ပရိသတ်သည် အရပ်ဝေးမှ ဆောင်လာ၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော် ထိုက်၏၊ (လ) အမြတ်ဆုံးလယ်မြေဖြစ်၏။</p> <p>ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်း သံဃာပရိသတ်အား အနည်းငယ် ပေးလှူအပ်သော အလှူသည် များစွာအကျိုးရှိ၏။ များစွာပေးလှူအပ်သော အလှူသည် များစွာ အကျိုးရှိ၏၊ ယင်းသဘောရှိသော ရဟန်းသံဃာ ပရိသတ်ကို ယူဇနာ အရာ အထောင် အရေအတွက်ရှိသော အရပ်တို့ကိုလည်း ရိက္ခာထုပ်ဖြင့် သွားသင့်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-655 <hr> ဤရဟန်းအပေါင်း၌ နတ် ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်နေသော ရဟန်းတို့သည် ရှိကုန်၏။</p> <p>ရဟန်းသည် နတ်အဖြစ်သို့ ရောက်နေပုံမှာ’ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပဌမဈာန်၊ ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍နေ၏၊ ဤသို့ ဥပပတ္တိ နတ်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။</p> <p>ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်နေပုံမှာ - ရဟန်းသည် မေတ္တာနှင့် တကွ ဖြစ်သော စိတ်ဖြင့် အရပ်မျက်နှာတခုကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ၂-ခုမြောက်၊ ၃-ခုမြောက်၊ ၄-ခုမြောက်သော အရပ်မျက်နှာကို ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ဤနည်းအားဖြင့် အထက်အောက် ဖီလာအရပ် အားလုံး သတ္တဝါအားလုံးတို့၌ မိမိနှင့် တူစွာ သတ္တဝါအားလုံး ပါဝင်သော သတ္တ လောကကို ပြန့်ပြော မြင့်မြတ်၍ အပိုင်းအခြားမရှိ ရန်မရှိ ကြောင့်ကြမရှိသော မေတ္တာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် ပျံ့နှံ့ စေ၍ နေ၏။</p> <p>သနားခြင်း ကရုဏာ၊ ဝမ်းမြောက်ခြင်း မုဒိတာ၊ လျစ်လျူရှုခြင်း ဥပေက္ခာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့် အလားတူ ပျံ့နှံ့စေ၍ နေ၏၊ ဤသို့ ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်၏။</p> <p>မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ပုံမှာ-အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန်၊ ဝိညာဏဉ္စာယတန ဈာန်၊ အာကိဉ္စညာယတနဈာန်၊ နေဝသညာနာသညာယတနဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ ၏၊ ဤသို့ မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်၏။</p> <p>အရိယာ အဖြစ်သို့ ရောက်ပုံမှာ-ဤကား ဆင်းရဲတည်းဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏၊ ဤသို့ ရဟန်းသည် အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဤသုတ်မိန့်ကြောင်း စောင်းငဲ့ကြည့်စဉ် ဆိတ်ဆိတ်နေကာ ပဋိပတ် ရှိကြသော ရဟန်းများကို ကြည်ညိုသော မျက်စိတို့ဖြင့် မြင်ရကား ဝမ်းမြောက်တော်မူကာ ချီး မွမ်းလို၍ မိန့်သည်။</p> <p>ရောက်ခြင်း ၃-မျိုး ရူပစတုတ္ထဈာန်၌ တည်၍ စိတ်ကို နစ်စေကာ အရဟတ္တဖိုလ် သို့ ရောက်လျှင် နတ်အဖြစ်သို့ ရောက်သူ၊ ဗြဟ္မဝိဟာရ ၄-ပါးတို့၌ တည်၍ စိတ် ကို နစ်စေကာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်လျှင် ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ ရောက်သူ၊ အရူပဈာန် ၄-ပါး၌တည်၍ စိတ်ကို နစ်စေကာ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်လျှင် မတုန်မလှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်သူမည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-656 </p><hr> <h3>(၂၀) ၅-မဟာဝဂ်၊ ၁-သောတာနုဂတသုတ်</h3> <p>သောတပသာဒသို့ အစဉ်လျှောက်ကုန်သော နှုတ်ဖြင့် လေ့လာအပ် စိတ်ဖြင့် ရှုအပ်၍ ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်းသိအပ်ကုန်သော ပရိယတ်တရားတို့၏ (မချွတ်ရလိမ့် မည်ဟု) မျှော်လင့်အပ်သော အကျိုးဆက် ၄-မျိုးမှာ-</p> <p>(၁) ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ ဝေယျာကရုဏ်း၊ ဂါထာ၊ ဥဒါန်း၊ ဣတိဝုတ်၊ ဇာတ်၊ အဗ္ဗုတဓမ္မ၊ ဝေဒလ္လဟူသော တရားကို သင်ကြား၏၊ ထိုရဟန်းအား ထိုတရားတို့သည် သောတပသာဒသို့ အစဉ်လျှောက်ကုန်၏၊ နှုတ်ဖြင့် လေ့လာအပ်၊ စိတ်ဖြင့် ရှုအပ်၊ ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်းသိအပ်ကုန်၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် သတိလွတ်ကင်းသည် ဖြစ်၍ သေလွန်ရသော် နတ်ဘုံတမျိုးမျိုး၌ ဖြစ်၏။ ထိုနတ်ဘုံ၌ ချမ်းသာခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်အား တရားအစုတို့သည် ပေါ်လွင် ထင်ရှားကုန်၏၊ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နုံ့နှေးသေး၏။ ထိုသတ္တဝါသည်ကား လျင်စွာ သာလျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏၊ ဤကား ပဌမအကျိုးဆက်တည်း။</p> <p>(၂) ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ (လ) နတ်ဘုံ တမျိုးမျိုး၌ ဖြစ်၏၊ ထိုနတ်ဘုံ၌ ချမ်းသာခြင်းရှိသော ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား (ပရိယတ်)တရားအစုတို့သည် မပေါ်လွင် မထင် ရှားကုန်၊ စင်စစ်သော်ကား တန်ခိုးကြီး၍ စိတ်၏ လေ့လာခြင်းသို့ ရောက်ပြီးသော ရဟန်းသည် နတ်ပရိသတ်၌ တရားကို ဟောကြား၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ရှေးဘဝက “ငါ ကျင့်ခဲ့ဖူးသော အကျင့်မြတ်ဟူသော ထိုဓမ္မဝိနယသည် (ယခု ရဟန်းဟောသော) ဤဓမ္မ ဝိနယပင်တည်း” ဟု အကြံဖြစ်၏။ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နုံ့နှေးသေး၏၊ ထိုအခါ၌ သတ္တ ဝါသည် လျင်စွာသာလျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏။</p> <p>စည်ကြီးသံ၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်သော ယောက်ျားသည် ခရီးရှည်သွားလတ်သော် စည်ကြီးသံကို ကြားရာ၏။ ထိုယောက်ျားအား ထိုစည်ကြီးသံ၌ “စည်ကြီးသံလေလော၊ စည်ကြီးသံမဟုတ်လေသလော”ဟု ယုံမှားတွေးတောခြင်း မဖြစ်ပဲ စည်ကြီးသံဟူ၍ သာ လျှင် အမှန် ဆုံးဖြတ်ခြင်းသို့ ရောက်ရာသကဲ့သို့တည်း။<br> ဤကား ဒုတိယအကျိုးဆက်တည်း။</p> <p>(၃) ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ၊ (လ) ပရိယတ်တရားအစုတို့သည် မပေါ်လွင် မထင်ရှားကုန်၊ တန်ခိုးကြီး၍ စိတ်၏ လေ့လာခြင်းသို့ ရောက်ပြီးသော ရဟန်းသည် လည်း နတ်ပရိသတ် တရားမဟော၊ စင်စစ်သော်ကား နတ်သားသည် နတ်ပရိသတ်၌ တရားဟော၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ရှေးဘဝက “ငါကျင့်ခဲ့ဖူးသော အကျင့်မြတ်ဟူသော ထိုဓမ္မဝိနယသည် (ယခု နတ်သား ဟောနေသော) ဤဓမ္မဝိနယပင်တည်း” ဟု အကြံ ဖြစ်၏။ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နှေးသေး၏၊ ထိုအခါ၌ ထိုသတ္တဝါသည် လျင်စွာသာ လျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-657 <hr> ခရုသင်း၌ ကျွမ်းကျင် လိမ္မာသော ယောက်ျားသည် ခရီးရှည် သွားလတ်သော် ခရုသင်းသံကို ကြားရာ၏။ ထိုယောက်ျားအား ထိုခရုသင်းသံ၌ “ခရုသင်းသံလေလော၊ ခရုသင်းသံ မဟုတ်လေသလော”ဟု ယုံမှား တွေးတောခြင်းမဖြစ်ပဲ ခရုသင်းသံဟူ၍သာ လျှင် အမှန် ဆုံးဖြတ်ခြင်းသို့ ရောက်ရာသကဲ့သို့တည်း။ ဤကား တတိယ အကျိုးဆက် တည်း။</p> <p>(၄) ရဟန်းသည် သုတ်၊ ဂေယျ (လ) ပရိယတ်တရားအစုတို့သည် မပေါ်လွင် မထင်ရှားကုန်။ တန်ခိုးကြီး (လ) ရဟန်းသည်လည်း တရားမဟော၊ နတ်ပရိသတ်၌ တရားမဟော၊ နတ်သားသည်လည်း တရားမဟော၊ စင်စစ်သော်ကား ရှေးဦးစွာဖြစ်နှင့် သော နတ်သားသည် နောက်ဖြစ်လာသော နတ်သားကို “အချင်းနတ်သား၊ ရှေးဘဝက ငါတို့ကျင့်ခဲ့ဖူးသော အကျင့်မြတ်ဟူသော ဓမ္မဝိနယကို သင်အောက်မေ့လော့”ဟု အောက်မေ့စေ၏။ ထိုနတ်သားသည် “ငါအောက်မေ့၏”ဟု ဆို၏။ သတိဖြစ်ခြင်းသည် နုံ့နှေးသေး၏။ ထိုအခါ သတ္တဝါသည် လျင်စွာသာလျှင် တရားထူးကို ရနိုင်၏။</p> <p>မြေမှုန့်ကစားဖက် သူငယ်ချင်း ၂-ယောက်တို့ တခါတရံ တနေရာ၌ အချင်းချင်း တွေ့ဆုံပေါင်းမိကြရာ တယောက်က တယောက်ကို “အဆွေ၊ ဤအမှုကိုလည်း သင် အောက်မေ့လော့”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသူငယ်ချင်းသည် “ငါ အောက်မေ့၏”ဟု ဆိုရာ သကဲ့သို့တည်း။ ဤကား စတုတ္ထအကျိုးဆက်တည်း။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ဤသုတ်ဖြစ်ရပ် အတ္ထုပ္ပတ် လိင် ဝုစ်ဝိဘတ်ပုဒ် ဗျည်းစသည်တို့ဖြင့် ဘုရားရှင် တရားဟောလျှင် ငါတို့သိပြီးကို ဟောမှာပဲ၊ မသိသည်ကို ဟောမည် မဟုတ်ဟု မှတ် ထင်ကြပြီး ပုဏ္ဏားမျိုးမှဖြစ်သော ရဟန်း ၅၀၀ ဘုရားထံသွား၍ တရားမနာကြ။ ထိုအကြောင်း ဘုရားရှင်သိ၍ ခေါ်ပြီး-</p> <p>“ဘာ့ကြောင့် ဤသို့ ပြုကြသနည်း၊ ရိုသေစွာ တရားနာကြ၊ နာကြ ရွတ်ကြလျှင် ဤမျှသောအကျိုး”ဟု ပြုခြင်းငှာ ဤသုတ်ဟောသည်။</p> <p>သတိလွတ်ကင်း၍သေ ဘုရားစကားကို သတိမရပဲ ပုထုဇဉ်တို့၏ သေခြင်းကို ရည်၏။ သို့သော် သီလစင်ကြယ်၍ နတ်၌ဖြစ်ရ၏။ နတ်ဖြစ်လျှင် ရှေးဘဝက ရွတ်ဖတ် ထားသော ဘုရားစကားများသည် မှန်ကြည်၌ အရိပ်ကဲ့သို့ အားလုံး ပေါ်လွင်လာ သည်။ ဘုရားစကားတော်ကို အောက်မေ့မှု သတိဖြစ်ရခြင်းက နှေးသေးသည်၊ လျင်စွာ နိဗ္ဗာန်ရနိုင်သည်။</p> <p>တရားဟောရဟန်း တန်ခိုးရှိသော ရဟန္တာတည်း၊ နတ်သားအရလည်း ပဉ္စာလ စန္ဒနတ်သား၊ ဟတ္ထက ဗြဟ္မာကြီး၊ သနကုမာရ၊ ဓမ္မကထိက နတ်သား တဦးလည်း ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-658 </p><hr> <h3>၂-ဌာနသုတ်</h3> <p>အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ကို အကြောင်း ၄-မျိုးတို့ဖြင့် သိအပ်ပုံမှာ— အတူနေခြင်း ဖြင့် သီလကို သိနိုင်၏။ ထိုသီလကိုလည်း ကြာမြင့်မှသာ သိနိုင်၏။ ခဏတဖြုတ်ဖြင့် ကား မသိနိုင်။ နှလုံးသွင်းသူ ပညာရှိသူသာ သိနိုင်၏။ နှလုံးမသွင်းသူ ပညာမရှိသူ မသိ နိုင်။ အတူပြောဆိုခြင်းဖြင့် စင်ကြယ်ခြင်းကို သိနိုင်၏။ (လ) ဘေးရန်တို့၌ အစွမ်းကို သိနိုင်၏။ (လ) ဆွေးနွေးခြင်းဖြင့် ပညာကို သိနိုင်၏။ (လ) နှလုံးမသွင်းသူ ပညာ မရှိသူ မသိနိုင်။</p> <p>အတူနေခြင်းဖြင့် သီလကို သိနိုင်၏စသော ဤစကားကို အဘယ်အကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆိုအပ်သနည်း။ ဤလောက၌ ပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း အတူနေလျှင် “ဤအရှင်သည် ကာလကြာမြင့်စွာ သီလတို့၌ ကျိုးပေါက်ပြောက်ကျားသည်ကို ပြုလေ့ရှိ၏။ မြဲအောင် ပြုလေ့ မရှိ၊ သီလဖြင့် အသက်မွေးလေ့ မရှိ၊ ဒုဿီလတည်း၊ သီလရှိသူ မဟုတ်ဟု သိ၏။ “ဤအရှင်ကား ကာလကြာမြင့်စွာ သီလတို့၌ ကျိုးပေါက် ပြောက်ကျားသည် ကို ပြုလေ့မရှိ၊ မြဲအောင် ပြုလေ့ရှိ၏၊ သီလဖြင့် အသက်မွေးလေ့ရှိ၏၊ သီလရှိ၏၊ ဒုဿီလ မဟုတ်ဟု သိ၏။ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>အတူပြောဆိုခြင်းဖြင့် စင်ကြယ်ခြင်းကို သိနိုင်၏စသော ဤစကားကို အဘယ် အကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆိုအပ်သနည်း။ ပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း အတူပြောဆိုလျှင် တယောက် ချင်းချင်း တမျိုးပြော၏။ ၂-ယောက်၊ ၃-ယောက် များစွာသောသူတို့နှင့် တမျိုး ပြောပြန်၏။ ဤအရှင်သည် ရှေ့စကားမှ နောက်စကားသို့ ပြောင်း၏၊ မစင်ကြယ် သော စကားရှိ၏၊ စင်ကြယ်သော စကား မရှိဟု သိ၏။ “ဤအရှင်ကား တယောက် ချင်းချင်း ပြောသကဲ့သို့ပင် ၂-ယောက်၊ ၃-ယောက် များစွာ သော သူတို့နှင့်လည်း နည်းတူပြောဆို၏။ ရှေ့စကားမှ နောက်စကားသို့ မပြောင်း၊ စင်ကြယ်သောစကား ရှိ၏၊ မစင်ကြယ်သောစကားမရှိ”ဟု သိ၏။ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ သိအပ်၏။</p> <p>ဘေးရန်တို့၌ အစွမ်းကိုသိနိုင်၏စသော ဤစကားကို (လ) ဆိုအပ်သနည်း။ ဤ လောက၌ အချို့သူသည် ဆွေမျိုးစည်းစိမ် အနာရောဂါ ပျက်စီးခြင်းဖြင့် တွေ့ကြုံ လတ်သော် “လာဘ်ရ မရ၊ အခြံအရံရှိရှိ၊ ကဲ့ရဲ့ ချီးမွမ်း ချမ်းသာ ဆင်းရဲဟူသော လောကဓံတရား ၈-ပါးဟူသည် လောကသို့ အစဉ်လိုက်ကုန်၍ လောကသည်လည်း လောက တရား ၈ ပါးသို့ အစဉ်လိုက်သော အခြင်းအရာအားဖြင့်သာလျှင် လောက ၌ နေထိုင်ရခြင်း၊ အတ္တဘောကို ရခြင်းသည် ဖြစ်နေ” ဟု မဆင်ခြင်၊ ထိုသူသည် ဆွေမျိုး စသည်တို့၏ ပျက်စီးခြင်းဖြင့် တွေ့ကြုံလတ်သော် စိုးရိမ်ပင်ပန်း ငိုကြွေး၏၊ ရင်ဘတ် စည်တီး မြည်တမ်း၏၊ ပြင်းစွာ တွေဝေခြင်းသို့ ရောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-659 <hr> အချို့သူသည်ကား ဆွေမျိုးစသည်တို့၏ ပျက်စီးခြင်းနှင့် တွေ့ကြုံလျှင် လောကဓံ သဘောကိုဆင်ခြင်ကာ မစိုးရိမ်၊ တွေဝေခြင်းသို့ မရောက်၊ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ ဆို အပ်၏။</p> <p>ဆွေးနွေးခြင်းဖြင့် ပညာကို သိနိုင်၏စသောဤစကားကို (လ) ဆိုအပ်သနည်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆွေးနွေးလတ်သော် “ဤအရှင်၏ ပြဿနာပေါ်လာပုံ၊ နှလုံးသွင်းပုံ၊ မေးပုံ အခြင်းအရာအားဖြင့်ပင် ဤအရှင်ကား ပညာမဲ့ ပညာရှိမဟုတ်ဟု သိ၏၊ သိကြောင်းမှာ” ဤအရှင်သည် နက်နဲငြိမ်သက် မွန်မြတ်၍ ကြံဆခြင်းဖြင့် မသက်ဝင်နိုင် သော သိမ်မွေ့၍ ပညာရှိတို့သာ သိအပ်သော အနက်အစုကို မထုတ်ဆောင်နိုင်သော ကြောင့်လည်းကောင်း၊ ဤအရှင်ဟောကြားသော တရား၏အနက်ကိုလည်း အကျဉ်း အကျယ်တခုခုဖြင့် ပြောဟောရန် အပြားအားဖြင့် သိစေရန်၊ ထားရန်၊ ဖွင့်ရန် ပေါ် လွင်အောင်ပြုရန် မစွမ်းနိုင်သောကြောင့် လည်းကောင်း ဤအရှင်ကား ပညာမဲ့ ပညာရှိမဟုတ်ဟု သိ၏။</p> <p>ရေအိုင်ကမ်းနား၌ ရပ်တည်နေသော မျက်စိအမြင်ရှိ ယောက်ျားသည် ပေါ်လာ သော ငါးငယ်ကို မြင်ရာ၏၊ ထိုယောက်ျားအား “ဤငါး၏ပေါ်လာပုံ ရေလှိုင်းကို ဖျက်ဆီးပုံ အဟုန်လျင်မြန်ပုံ အခြင်းအရာအားဖြင့်ပင် ဤငါးသည် ငယ်၏၊ ငါးကြီး မဟုတ်ဟု သိရာသကဲ့သို့တည်း။</p> <p>“ဤအရှင်၏ ပြဿနာပေါ်လာပုံ၊ နှလုံးသွင်းပုံ၊ မေးပုံအခြင်း အရာဖြင့်ပင် ဤ အရှင်ကား ပညာရှိ ပညာမဲ့ မဟုတ်ဟု သိ၏၊ သိကြောင်းမှာ ဤအရှင်သည် နက်နဲငြိမ် သက် မွန်မြတ်၍ ကြံဆခြင်းဖြင့် မသက်ဝင်နိုင်သော သိမ်မွေ့၍ ပညာရှိတို့သာ သိနိုင် သောအနက်စုကို ထုတ်ဆောင်နိုင်သောကြောင့် လည်းကောင်း၊ ဤအရှင် ဟောကြား အပ်သော တရား၏အနက်ကိုလည်း အကျဉ်းအကျယ်တခုခုဖြင့် ဟောပြောရန် (လ) ပေါ်လွင်အောင်ပြုရန် စွမ်းနိုင်သောကြောင့် လည်းကောင်း ဤအရှင်ကား ပညာရှိ ပညာမဲ့ မဟုတ်ဟု သိ၏။</p> <p>ရေအိုင်၏ ကမ်းနား၌ ရပ်တည်နေသော မျက်စိအမြင်ရှိ ယောက်ျားသည် ပေါ်လာ သောငါးကြီးကို မြင်ရာ၏၊ ထိုယောက်ျားအား “ဤငါး၏ပေါ်လာပုံ ရေလှိုင်းကို၊ ဖျက်ဆီးပုံ၊ အဟုန် အလျင်မြန်ပုံ အခြင်းအရာအားဖြင့်ပင် ဤငါးသည် ကြီး၏ အငယ် မဟုတ်ဟု သိရာသကဲ့သို့တည်း၊ ဤအကြောင်းကိုစွဲ၍ဆိုအပ်၏၊ ဤသို့ သိအပ်ကုန်၏။</p> <h3>၃-ဘဒ္ဒိယသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်ဝေသာလီပြည် မဟာဝနတော ပြာသာဒ်ဆောင်ပေါက်သော ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် ဘဒ္ဒိယလိစ္ဆဝီမင်း ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ရှိခိုးထိုင်နေပြီး အရှင်ဘုရား၊<br> <br>စာမျက်နှာ-660 </p><hr> <h3>၃-ဘဒ္ဒိယသုတ်</h3> <p>“ရဟန်းဂေါတမသည် သူတပါးတို့ကို လှည့်ပတ်တတ်၏၊ မိမိဘက် လည်စေတတ်သော အာဝဇ္ဇနိယမာယာအတတ်ကို တတ်၏၊ ယင်းမာယာဖြင့် အယူတပါးရှိသော တိတ္ထိတို့၏ တပည့်တို့ကို လှည့်ပတ်၏”ဟု ဆိုသောဤစကားကို တပည့်တော်ကြားဖူးပါသည်။</p> <p>အသို့ပါနည်း၊ လှည့်ပတ်၏ဟု ဆိုသူတို့သည် ဘုရားရှင် ဆိုတိုင်း ဆိုကြပါ၏လော၊ ဘုရားရှင်ကို မဟုတ်မမှန် စွပ်စွဲရာမရောက်ပဲ ရှိပါကုန်၏လော၊ ဘုရားဟောသောတရား ကိုပင် တဆင့်ဟောကြားကြသည် ဟုတ်ပါ၏လော၊ ဘုရားရှင်၏ မူရင်းစကားနှင့် ထိုသူ တို့၏ တဆင့်စကားသည် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အကြောင်း လုံးဝကင်းပါ၏လော၊ တပည့်တော်များ ကား ဘုရားရှင်ကို မစွပ်စွဲလိုကြပါ”ဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ လာကြကုန်၊ သင်တို့သည် သူတပါးပြောသံကြားကာမျှဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီ ဟု အတည်မယူကြလင့်ဦး၊ အစဉ်အဆက် စကားမျှ၊ ဤသို့ဖြစ်ဖူး သတတ်ဟူသောစကား မျှ၊ ပိဋကတ်စာပေနှင့် ညီညွတ်ပေသည်ဟူ၍ ကြံဆတွေးတော၍ ယူခြင်းမျှ၊ နည်းမှီး ယူခြင်းမျှဖြင့်လည်း၊ အခြင်းအရာကို ကြံစည်သောအားဖြင့်လည်း၊ ငါတို့ကြံစည်နှစ် သက်၍ ယူထားသောအယူနှင့် တူညီပေသည်ဟူ၍လည်း၊ မှတ်ယူထိုက်သော သဘော မျှဖြင့်လည်း၊ ငါတို့လေးစားထိုက်သော ရဟန်း၏ စကားဟူ၍လည်း မယူကြလင့်ဦး’ “ဤတရားတို့ကား အကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်ရှိသောတရား၊ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့အပ်သော တရားတို့တည်း။ ဤတရားများကို ပြည့်စုံစေအပ် ဆောက်တည်အပ်လျှင် စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲခြင်းငှာ ဖြစ်ကုန်၏”ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင်သိသောအခါ ပယ်ကြရာ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့မှတ်ထင်သနည်း၊ လောဘသည် သတ္တဝါ၏ အတွင်း သန္တာန်၌ဖြစ်လျှင် စီးပွားရှိဖို့ဖြစ်သလော၊ ပဲ့ဖို့ဖြစ်သလော၊ မဲ့ဖို့ဖြစ်ပါသည်ဘုရား။ လောဘကြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘနှိပ်စက်အပ် သိမ်းယူအပ်သောစိတ် ရှိသည် ဖြစ်၍ သူ့အသက်ကိုလည်းသတ်၊ သူ့ဥစ္စာကိုလည်း ခိုး၊ သူ့မယားကိုလည်း မှား၊ အမှား ကိုလည်း ပြောဆို၏၊ သူတပါးကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေ၏၊ ထိုသူ အား ရှည်စွာသောကာလပတ်လုံး စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်လော၊ ဖြစ် နိုင်ပါသည်ဘုရား။ (အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသ၊ တွေဝေခြင်း မောဟ၊ ချုပ်ချယ်ခြင်း သာရမ္ဘ နှင့် စပ်၍လည်း နည်းတူ မိန့်တော်မူသည်။)</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်သနည်း၊ ဤတရားတို့သည် ကုသိုလ်တရားတို့လော၊ အကုသိုလ်တရားတို့လော၊ အကုသိုလ်တရားတို့ပါဘုရား။ အပြစ်ရှိမရှိ၊ အပြစ် ရှိသော တရားတို့ပါဘုရား။ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ ချီးမွမ်း၊ ကဲ့ရဲ့အပ်သော တရားတို့ပါ ဘုရား။ ဤတရားတို့ကို ပြည့်စုံစေအပ် ကောင်းစွာဆောက်တည်အပ်လျှင် အကျိုးစီးပွား မဲ့ ဆင်းရဲဖို့ရာ ဖြစ်ကုန်သလော၊ မဖြစ်ကုန်သလော၊ ဤအရာ၌ သင်တို့စိတ် အဘယ် သို့ရှိသနည်း။ စီးပွားမဲ့ ဆင်းရဲဖို့သာ ဖြစ်ပါ၏၊ ဤနေရာ၌ တပည့်တော်တို့စိတ် ဤသို့ ရှိပါသည်ဟု လျှောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-661 <hr> ဘဒ္ဒိယ၊ လာကြကုန်လော့၊ သင်တို့သည် သူတပါး ပြောသံကြားကာမျှဖြင့် ဟုတ် မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်ဦး၊ (လ) သင်တို့ကိုယ်တိုင် ပယ်ကြရာ၏ဟု ငါဆိုခဲ့သော စကားသည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ ဆိုခဲ့သောစကားဖြစ်၏၊ ဘဒ္ဒိယ၊ သင်တို့သည် သူတပါး ပြောသံကြားကာမျှဖြင့် ဟုတ်မှန်ပြီဟု အတည်မယူကြလင့်ဦး၊ (လ) ဤတရားတို့ ကား ကုသိုလ်တရား၊ အပြစ်မဲ့သောတရား၊ ပညာရှိများ ချီးမွမ်းအပ်သော တရားတို့ တည်း။ ဤတရားတို့ကို အပြည့်အစုံ ဆောက်တည်အပ်လျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ရာ ဖြစ် ကုန်၏”ဟု သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါ ပြည့်စုံစေ၍ နေကုန်ရာ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်သနည်း၊ အလောဘသည် သတ္တဝါတို့၏ အတွင်းသန္တာန်၌ဖြစ်လျှင် စီးပွားရှိဖို့ဖြစ်သလော၊ မဲ့ဖို့ဖြစ်သလော၊ ရှိဖို့ပါဘုရား။ မတပ် မက်သော (လောဘမကြီးသော) ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘမနှိပ်စက်အပ်၊ မသိမ်းယူအပ် သောစိတ် ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်ကိုလည်း မသတ်၊ မပေးသည်ကို မယူ၊ သူ့မယား မမှား၊ အမှားစကားကိုလည်း မဆို၊ သူတပါးကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် မဆောက် တည်စေ၊ ထိုသူအား ရှည်စွာသော ကာလပတ်လုံး စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်နိုင်သည် မဟုတ်လော၊ ဖြစ်နိုင်ပါသည်ဘုရား။ (အမျက်မထွက်ခြင်း အဒေါသ၊ မတွေဝေခြင်း အမောဟ၊ မချုပ်ချယ်ခြင်း အသာရမ္ဘနှင့် စပ်၍လည်း နည်းတူမေးတော်မူသည်။)</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ထိုအရာကို သင်တို့အဘယ်သို့မှတ်ထင်ကုန်သနည်း၊ ဤတရားတို့သည် ကုသိုလ် တရားတို့လော၊ အကုသိုလ်တရားတို့လော၊ ကုသိုလ်တရားတို့ပါဘုရား။ အပြစ်ရှိ၊ မဲ့၊ အပြစ်မဲ့သော တရားတို့ပါဘုရား။ ပညာရှိများ ကဲ့ရဲ့ ချီးမွမ်း၊ ချီးမွမ်းအပ်သော တရား တို့ပါဘုရား။ “အပြည့်အစုံ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်အပ်လျှင် စီးပွားချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ကုန် မဖြစ်ကုန်။ ဤအရာ၌ သင်တို့စိတ် အဘယ်သို့ရှိသနည်း၊ စီးပွားချမ်းသာဖို့ ဖြစ်ကုန်ပါသည်၊ ဤအရာ၌ တပည့်တော်တို့စိတ် ဤသို့ရှိပါသည် ဘုရားဟု လျှောက် ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ လာကြကုန်လော့၊ သင်တို့သည် သူတပါးပြောသံ ကြားကာမျှဖြင့် (လ) သင်တို့ကိုယ်တိုင် သိသောအခါ ပြည့်စုံစေ၍ နေကုန်ရာ၏ ဟု ငါဆိုခဲ့သောစကား သည် ဤသည်ကိုစွဲ၍ ဆိုခဲ့သောစကားဖြစ်၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ လောက၌ ကိလေသာငြိမ်းပြီးသောသူတော်ကောင်းများသည် အိုယောက်ျား၊ လာလော့၊ သင်သည် လောဘကို ပယ်ဖျောက်၍ နေလော့၊ ထိုသို့နေမူ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ဖြင့် လောဘကြောင့်ဖြစ်သော အကုသိုလ်ကို သင်ပြုတော့မည်မဟုတ်၊ ဒေါသ မောဟ သာရမ္ဘကိုပယ်ဖျောက်၍ နေလော့၊ ထိုသို့နေမူ ကိုယ် နှုတ် စိတ် ဖြင့် သာရမ္ဘကြောင့် ဖြစ်သော အကုသိုလ်ကို သင်ပြုတော့မည်မဟုတ်ဟု ဆောက်တည်စေကုန်၏။</p> <p>ဤသို့မိန့်လျှင် ဘဒ္ဒိယ လိစ္ဆဝီမင်းသည် တရားတော်ကို ကောင်းချီးပေး သရဏဂုံတည် ဥပါသကာ ခံယူပါကြောင်း လျှောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-662 <hr> ဘဒ္ဒိယ၊ ငါသည် သင့်အား “ဘဒ္ဒိယ၊ လာလော့၊ သင်လည်း ငါ့တပည့် ဖြစ်ဘိ လော့၊ ငါသည် ဆရာဖြစ်အံ့” ဟု ဤသို့ဆိုသလော၊ မဆိုပါဘုရား။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ဤသို့အယူရှိ ဤသို့ဟောကြားလေ့ရှိသော ငါ့ကို ထင်ရှားမရှိ၊ အချည်းနှီး ချွတ်ယွင်းသော မမှန်စကားဖြင့် “ရဟန်းဂေါတမသည် သူတပါးတို့ကို လှည့်ပတ် တတ်၏၊ မိမိဘက် လည်စေတတ်သော အာဝဇ္ဇနိယမာယာကို သိ၏၊ ယင်းမာယာဖြင့် အယူတပါးရှိသော တိတ္ထိတို့၏ တပည့်တို့ကို လှည့်ပတ်၏”ဟု အချို့သော သမဏ ဗြာဟ္မဏ တို့သည် စွပ်စွဲကုန်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ အာဝဇ္ဇနိယ မာယာသည် သင့်လျော် ကောင်းမြတ် ပါပေသည်၊ အကျွန်ုပ် ချစ်အပ်ကုန်သော ဆွေမျိုးသားချင်းများသည် ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ် မိပါကုန်မူ အကျွန်ုပ်၏ သားချင်းများအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာပါ၏။ မင်းမျိုး၊ ပုဏ္ဏားမျိုး၊ ကုန်သည်မျိုး၊ သူဆင်းရဲမျိုးအားလုံးဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မူ သူဆင်းရဲမျိုးအားလုံးအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာပါ၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဘဒ္ဒိယ၊ ဤစကား မှန်၏၊ အမျိုး ၄-ပါးလုံး အကုသိုလ်ပယ် ကုသိုလ်ပြည့်စုံ စေဖို့ ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မူ အမျိုး ၄-ပါးလုံးအား ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာ၏၊ နတ်လောကနှင့် လူ့လောကသည် အကုသိုလ်ပယ် ကုသိုလ် ပြည့်စုံစေဖို့ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မှု နတ်လောကနှင့် လူ့လောကအား ကာ လရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ရာ၏၊ ဘဒ္ဒိယ၊ အင်ကြင်းပင်ကြီး တို့သော်လည်း အကုသိုလ်ပယ် ကုသိုလ်ပြည့်စုံစေဖို့ ဤမာယာဖြင့် လှည့်ပတ်မိပါကုန်မူ ဤအင်ကြင်း ပင်ကြီးတို့အားလည်း ကာလရှည်ကြာ စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ကုန်ရာ၏၊ လူဖြစ်သူအားမူ အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာရှိတော့အံ့နည်း-ဟု မိန့်။ (နံနက်စာစားပြီး ပန်းနံ့သာစသည် ယူကာ ဘုရားထံ ရှိခိုးရန် ဘဒ္ဒိယလာသည်၊ အနီးအနား၌ အင်ကြင်းပင်ကြီး ရှိ၍ ညွှန်ပြကာ မိန့် သည်၊ ဒေသနာအဆုံး ဘဒ္ဒိယ သောတာပန်တည်သည်။)</p> <h3>၄-သာပုဂိယာသုတ်</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာ ကောဠိယတိုင်း ကောဠိယမင်းတို့၏ သာပုဂိယနိဂုံး၌ သီတင်းသုံး တော်မူစဉ် အရှင်အာနန္ဒာထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုး ထိုင်နေကြသော ယင်းနိဂုံးသား ကောဠိယ မင်းသားများစွာတို့အား အရှင်အာနန္ဒာက ဗျဂ္ဃပဇ္ဇမင်းသားတို့၊ (ကောဠိယကိုပင် ကျားသွားလမ်း၌ တည်ထားသော မြို့ဖြစ်၍ ဗျဂ္ဃပဇ္ဇမြို့ဟုလည်း ခေါ်သည်၊ ထိုမြို့ကို စွဲ၍ မင်းသားများကို ဤသို့ ခေါ်သည်။) အရဟံစသော ဂုဏ်တော်သခင် ထိုဘုရား ရှင်သည် သတ္တဝါများ စင်ကြယ်ရန်၊ စိုးရိမ်ငိုကြွေးမှုများ လွတ်မြောက်စေရန်၊ ဆင်းရဲမှု<br> <br>စာမျက်နှာ-663 <hr> နှလုံးမသာယာမှုများ ချုပ်ငြိမ်းရန်၊ အရိယာမဂ်ရ၍ နိဗ္ဗာန်မျက်မှောက်ပြုရန် ဤစင် ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယ အစု (ပါရိသုဒ္ဓိပဓာနိယင်္ဂ) ၄-မျိုးတို့ကို ဟောတော် မူအပ်ကုန်၏။ ၄-မျိုးမှာ-သီလ စိတ် သမာဓိ ဒိဋ္ဌိ ပညာ ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ် ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတို့တည်း။</p> <p>မင်းသားတို့၊ သီလစင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုသည် ဤသာသနာ တော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ ကျင့် ၏၊ ဤကား သီလစင်ကြယ်မှုတည်း။ ဤသီလစင်ကြယ်မှု မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ ပြည့်စုံပြီးဖြစ်မူ ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် ချီးမြှောက်အံ့ဟု ထိုသို့ ပြည့်စုံစေရာ ချီးမြှောက် ရာ၌ အလိုဆန္ဒ၊ အားထုတ်ခြင်း ဝါယာမ၊ လွန်စွာအားထုတ်ခြင်း ဥဿာဟ၊ ထို့ထက် လွန်စွာ အားထုတ်ခြင်း ဂဟဋ္ဌီ၊ မဆုတ်နစ်ခြင်း အပ္ပဋိဝါနီ၊ အောက်မေ့ခြင်း သတိ၊ ဆင်ခြင်ဉာဏ် သမ္ပဇဉ်ဟူသော ဤတရားအစုသည် သီလစင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတည်း။</p> <p>စိတ် သမာဓိ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုံဟူသည်-ရဟန်းသည် ပဌမ ဈာန် (လ) စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏၊ ဤကား စိတ်၏ စင်ကြယ်မှုတည်း၊ ဤ စိတ်၏ စင်ကြယ်မှုကို မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ (လ) သမ္ပဇဉ်ဟူသော ဤတရားအစု သည် စိတ်သမာဓိ၏ စင်ကြယ်ကြောင်းအားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတည်း။</p> <p>ဒိဋ္ဌိ ပညာ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုဟူသည်- ဤကား ဆင်းရဲတည်း ဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏၊ ဤကား ဒိဋ္ဌိ ပညာ၏ စင်ကြယ်မှုတည်း။ ဤဒိဋ္ဌိပညာ၏ စင်ကြယ်မှု ကို မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ (လ) သမ္ပဇဉ်ဟူသော ဤတရားအစုသည် ဒိဋ္ဌိပညာ၏ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုတည်း။</p> <p>ဝိမုတ္တိအရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုဟူသည်’ဤသီလ စိတ္တ ဒိဋ္ဌိပညာ စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယအစုနှင့် ပြည့်စုံသော ထိုအရိယာ တပည့်သည် စွဲမက်ဖွယ် လွတ်မြောက်ဖွယ်တရားတို့၌ စိတ်ကို ကင်းစေ လွတ်မြောက်စေ ၏၊ ထိုသူသည် စိတ်ကို ကင်းစေ လွတ်မြောက်စေ၍ အသင့်အားဖြင့် ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တ ဖိုလ်သို့ ရောက်၏။ ဤကား ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ်၏ စင်ကြယ်ခြင်းတည်း၊ ဤသဘောရှိ သောဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ်မှုကို မပြည့်စုံသေးမူ ပြည့်စုံစေအံ့၊ (လ) သမ္ပဇဉ် ဟူသော ဤတရားအစုသည် ဝိမုတ္တိ အရဟတ္တဖိုလ် စင်ကြယ်ကြောင်း အားထုတ်မှု ဝီရိယ အစုတည်း ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>မြို့နာမည်များ ကလောပင်များကို ပယ်၍ မြို့တည်သောကြောင့် ကောဠိယမြို့၊ ကျားသွားလမ်း၌ တည်သောကြောင့် ဗျဂ္ဃပဇ္ဇမြို့ ၂-မည်ရသည်၊ သာပုဂိယနိဂုံးသားတို့ ၏ရှေးယောက်ျားများသည် ထိုကျားသွားလမ်း၌ နေဖူးကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-664 </p><hr> <h3>၅-ဝပ္ပသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သက္ကတိုင်း ကပိလဝတ်ပြည် နိဂြောဓာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် နိဂဏ္ဌ၏တပည့် ဝပ္ပသာကီဝင်မင်းသည် အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်ထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုး ထိုင်နေ၏။ အရှင် မဟာမောဂ္ဂလာန်က ဝပ္ပအား--</p> <p>ဝပ္ပ၊ ဤလောက၌ အဝိဇ္ဇာကင်း၍ အဝိဇ္ဇာဖြစ်ခြင်းကြောင့် ကိုယ် နှုတ် စိတ် စောင့်စည်းမှု ဖြစ်ရာ၏။ ယင်းအကြောင်းကြောင့် ဆင်းရဲခံစားရကြောင်း အာသဝေါ တရားတို့သည် တမလွန်ဘဝ၌ သတ္တဝါကို နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထိုအကြောင်းကို သင် မြင်၏လော-ဟု မေး၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ ဤလောက၌ အကျိုးပေးခွင့် မရသေးသော မကောင်းမှုကံကို ရှေးဘဝက ပြုခဲ့ရာ၏။ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဆင်းရဲခံစားရကြောင်း အာသဝေါတရား တို့သည် တမလွန်ဘဝ၌ သတ္တဝါကို နှိပ်စက်ကုန်ရာ၏။ ထိုအကြောင်းကို အကျွန်ုပ်မြင်ပါ ၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဝပ္ပနှင့် အရှင် မဟာမောဂ္ဂလာန်တို့၏ ဤအကြားစကား မပြီးပြတ်သေးမီ ဘုရားရှင် ညနေချမ်းအခါ ကိန်းအောင်းရာမှ ကြွလာ၊ ခင်းထားသောနေရာ၌ထိုင်ပြီး အကြား စကားကို မေးတော်မူရာ အရှင်မောဂ္ဂလာန်က အပြည့်အစုံ ပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ ဘုရားရှင်က ဝပ္ပအား ဝပ္ပ၊ ငါ့အား လိုက်လျောသင့်သော အရာကို လည်း အကယ်၍ လိုက်လျောအံ့၊ တားမြစ်သင့်သော အရာကိုလည်း တားမြစ်အံ့၊ ငါဟောအပ်သော ပါဠိ၏အနက်ကို မသိခဲ့မူ ထိုအရာ၌ ငါ့ကိုသာလျှင် “အရှင်ဘုရား၊ ဤပါဠိသည် အဘယ်သို့ ဖြစ်ပါသနည်း၊ ဤပါဠိ၏အနက်သည် အဘယ်ပါနည်း” ဟု ပြန်၍ မေးလျှောက်ငြားအံ့၊ ဤအရာ၌ ငါတို့၏ စကားပြောဆိုမှုသည် ဖြစ်ရာ၏-ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား၊ မြတ်စွာဘုရားအား လိုက်လျောသင့်သော အရာကိုလည်း အကျွန်ုပ် လိုက်လျောပါမည်၊ တားမြစ်သင့်သော အရာကိုလည်း တားမြစ်ပါမည်။ ဘုရားရှင် ဟောအပ်သော ပါဠိအနက်ကို ကျွန်ုပ်မသိပါမူ ထိုမသိရာ၌ ဘုရားရှင်ကိုသာလျှင် “အရှင်ဘုရား၊ ဤပါဠိသည်ကား အဘယ်သို့ ဖြစ်ပါသနည်း၊ ဤပါဠိ အနက်သည် ကား အဘယ်ပါနည်း”ဟု ပြန်၍ မေးလျှောက်ပါမည်။ ဤအရာ၌ ကျွန်ုပ်တို့၏ စကား ပြောဆိုမှုသည် ဖြစ်ပါစေလော့ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဝပ္ပ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့မှတ်ထင်သနည်း။ ကိုယ်ဖြင့်အားထုတ်မှု ကာယကံကြောင့် ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း အကြင် အာသဝေါတရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ ကာယကံမှ ကြဉ်သူအား ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း ထိုအာသဝေါတရားတို့သည် မဖြစ်ကုန်၊ ထိုသူ<br> <br>စာမျက်နှာ-665 <hr> သည် အသစ်ကံကိုလည်း မပြု၊ အဟောင်းကံကိုလည်း တွေ့ထိ တွေ့ထိ၍ ကင်းသည်ကို ပြု၏၊ ကိလေသာတို့ကို ဆွေးမြေ့ စေတတ်သော (အရိယာမဂ်) အကျင့်သည် ကိုယ်တိုင် သိမြင်နိုင်၏၊ အခါမလင့် အကျိုးပေး၏၊ လာလှည့် ရှုလှည့်ဟု ပြထိုက်၏။ မိမိကိုယ်ထဲ စိတ်ထဲ၌ ဆောင်ယူထားထိုက်၏။ အရိယာ ပညာရှိတို့သာ ကိုယ်စီကိုယ်ငှ သိနိုင် ခံစား နိုင်၏။ အကြင်အရိယာမဂ်အကျင့်ကြောင့် သတ္တဝါကို ဆင်းရဲခံစားကြောင်း အာသဝေါ တရားတို့သည် တမလွန်ဘဝ၌ အဖန်တလဲလဲ ဖြစ်ကုန်ကြ၏။ ထိုအကြောင်းကို သင် မြင်သလော မေးတော်မူရာ မမြင်နိုင်ပါဟု လျှောက်၏။ (ဝစီကံ မနောကံ နည်း တူ။)</p> <p>ဝပ္ပ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ ထင်သနည်း၊ အဝိဇ္ဇာကြောင့် ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း အကြင် အာသဝေါတရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ အဝိဇ္ဇာကင်း၍ အဝိဇ္ဇာဖြစ်ခြင်းကြောင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ဆင်းရဲပူလောင်ကြောင်း ထိုအာသဝေါတရားတို့သည် မဖြစ်ကုန်။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အသစ်ကံကိုလည်း မပြု၊ (လ) အဖန်တလဲလဲဖြစ်ကုန်ရာ၏။ ထိုအကြောင်း ကို သင် မြင်၏လောဟု မေးတော်မူရာ မမြင်နိုင်ပါဟု လျှောက်၏။</p> <p>ဤသို့ ကောင်းစွာ ကိလေသာမှ လွတ်သော စိတ်ရှိသော ရဟန်းအား အမြဲနေခြင်း ၆-မျိုးတို့ကို ရအပ်ကုန်၏။ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကိုမြင်သော် ဝမ်းမမြောက်၊ ဝမ်းမနည်း၊ သတိပညာရှိသည်ဖြစ်၍ လျစ်လျူရှုလျက်နေ၏။ (နား စသည်နည်းတူ။)</p> <p>ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်လျှင်အဆုံးရှိသော ဝေဒနာကိုခံစားသော် “ကိုယ်လျှင် အဆုံးရှိ သော ဝေဒနာကို ခံစား၏”ဟု သိ၏။ အသက်လျှင် အဆုံးရှိသော ဝေဒနာကို ခံစား သော် “အသက်လျှင် အဆုံးရှိသော ဝေဒနာကို ခံစား၏”ဟု သိ၏။ “ကိုယ်ခန္ဓာ ပျက်စီး သေပြီးမှ အထက်၌ ဤဘဝ၌ပင် ခံစားဖွယ်အားလုံးတို့သည် မနှစ်သက်အပ် ကုန်သည်ဖြစ်၍ ငြိမ်းအေးကုန်လတ္တံ့”ဟု သိ၏။</p> <p>ဝပ္ပ၊ ဥပမာသော်ကား သစ်ပင်ကိုစွဲ၍ အရိပ်သည် ထင်ရာ၏။ ယောက်ျားသည် ပေါက်တူး ခြင်းတောင်းကိုယူ၍ သွားရာ၏။ ထိုယောက်ျားသည် သစ်ပင်ကို အမြစ် ၎င်း၌ဖြတ်၍ ပတ်ဝန်းကျင်တူးကာ အမြစ်ကိုနုတ်ရာ၏။ အယုတ်ဆုံးအားဖြင့် ပန်းရင်း ရိုး တန်မျှသောအမြစ်သေးတို့ကိုလည်း ထုတ်ရာ၏။ ထိုသူသည် ထိုသစ်ပင်ကို အပိုင်း ပိုင်း ဖြတ် ခွဲ အစိတ်စိတ်ပြု လေနေပူ၌ ခြောက်သွေ့စေပြီး၍ မီးဖြင့်တိုက်၊ ပြာမီး သွေးပြု၊ လေပြင်း၌မူလည်းလွင့်၊ ရေစီးသန်သော မြစ်၌မူလည်း မျောရာ၏၊ ဤသို့ ဖျောက်ပယ်အပ်သော် သစ်ပင်ကိုစွဲ၍ဖြစ်သော အရိပ်သည် အမြစ်ရင်းဖြတ်ပြီး နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာပြုပြီး အသစ်မဖြစ်ခြင်းကို ပြုပြီးဖြစ်၏၊ အဖန် မဖြစ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ နောင်အခါ ဖြစ်ခြင်းသဘောမရှိသကဲ့သို့တည်း ဟု မိန့်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-666 <hr> အရှင်ဘုရား၊ ဥပမာသော်ကား အတိုးအပွားလိုသော ယောက်ျားသည် ရောင်းရ မည့်မြင်းငယ်ကို ကျွေးမွေးရာ၏၊ ထိုယောက်ျားသည် အတိုးအပွားကိုလည်း မရ၊ ထို့ ထက် အလွန်လည်း ပင်ပန်းဆင်းရဲခြင်းအဖို့ ရှိသည်လည်း ဖြစ်ရာ၏၊ ဤအတူသာလျှင် အတိုး အပွားကို လိုသော အကျွန်ုပ်သည် မိုက်သောနိဂဏ္ဌကို ဆည်းကပ်လုပ်ကျွေး၏၊ အတိုး အပွားမရ၊ အလွန်လည်း ပင်ပန်းဆင်းရဲရပါ၏၊ ယနေ့မှစ၍ မိုက်ကုန်သော နိဂဏ္ဌတို့၌ ကျွန်ုပ်၏ကြည်ညိုခြင်းကို လေပြင်း၌မူလည်းလွင့်ပါ၏၊ ရေစီးသန်သောမြစ်၌လည်း မျော ပါ၏စသည်လျှောက်ထား သရဏဂုံတည် ဥပါသကာခံယူသွားသည်။</p> <p>ဝပ္ပသာကီဝင်မင်း ဘုရားရှင်၏ ဘထွေးတော်တည်း။ ဝေသာလီ၌ သီဟစစ်သူ ကြီး၊ နာဠန္ဒမြို့၌ ဥပါလိသူကြွယ်ကဲ့သို့ ကချေသည်သား နိဂဏ္ဌ၏ တပည့်များဖြစ် ကြသည်။</p> <p>တွေ့ထိ ထိ၍ ကင်းသည်ကိုပြု၏ ဉာဏ်ဖြင့် ပယ်သတ်အပ်သောကံကို ဉာဏ်အတွေ့ ဖြင့် တွေ့ထိပြီး ကုန်ခြင်းသို့ရောက်စေ၏၊ ဝိပါက်သည် ပယ်သတ်အပ်သောကံကိုလည်း ဝိပါက် အတွေ့ဖြင့် တွေ့ထိပြီး ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်စေ၏။</p> <p>ကိုယ်လျှင်အဆုံးရှိသောဝေဒနာ ၅-ဒွါရ၌ဖြစ်သော ဝေဒနာတည်း၊ မနောဒွါရ၌ ဖြစ်သောဝေဒနာကား အသက်လျှင်အဆုံးရှိသော ဝေဒနာမည်သည်၊ အသက်ရှိသေး သမျှ ယင်းဝေဒနာ ဖြစ်သေးသောကြောင့်တည်း။ ၅-ဒွါရဝေဒနာကား နောက်မှ ဖြစ်၍ အလျင်ချုပ်၊ မနောဒွါရကား ရှေးဦးဖြစ်၍ နောက်ဆုံးသေမှချုပ်သည်၊ မနော ဝေဒနာသည် ပဋိသန္ဓေခဏ ဟဒယဝတ္ထုရုပ်ကို မှီ၏။</p> <p>၅-ဒွါရဝေဒနာကား ပဝတ္တိအခါ ၅-ဒွါရနှင့်စပ်၍ ဖြစ်လတ်သော် ပဌမအရွယ် ၂၀-အချိန် တပ်ခြင်း၊ ပြစ်မှားခြင်း၊ တွေဝေခြင်း၊ အလွန်အကဲပြင်းထန်သည်၊ နှစ် ၅၀- မှာ တန့်ပြီး ၅၀-မှစ၍ဆုတ်၊ ၈၀၊ ၉၀-၌ နှံ ့တော့သည်။ “ငါတို့အတူတူ နှစ်ပေါင်း များစွာနေခဲ့ အိပ်ခဲ့ကြကုန်၏”ဟု ဆိုသူများကိုပင် “မမှတ်မိတော့ပါ”ဟု ပြောကြ၏၊ လွန်ကဲထင်ရှားသော အဆင်းတို့ကိုသော်မှ “ငါတို့မမြင်ရ” အကောင်းအဆိုးဖြစ်သော အနံ့ အရသာ အတွေ့တို့ကိုလည်း “ငါတို့မသိကြပါ”ဟု ပြောကြ၏၊ ဤသို့လျှင် ၅-ဒွါရဝေဒနာ ပျက်စီးတော့သည်၊ မနောဒွါရ ဝေဒနာကား ဖြစ်သေးသည်သာ၊ တဖြည်းဖြည်းဆုတ်ယုတ်၊ သေခါနီး ဟဒယဝတ္ထုကို မှီဖြစ်နေသေးသမျှ မသေသေး၊ မနောဒွါရဝေဒနာမဖြစ်မှ သတ္တဝါသေသည်၊ ချုပ်ပျောက်သည်၊ ယင်း အဓိပ္ပာယ်ကို ရေမြောင်း ၅-ခုရှိသော တဘက်ဆည်ကန်ကြီး ဥပမာဖြင့် အဋ္ဌကထာပြထားသည်။</p> <p>ပေါက်တူး ခြင်းတောင်းကို ယူ၍ ပတ်ပတ်လည် တူးဖြတ်ဖို့ရာ တူးရွင်းကိုပါ ယူပါ၊ သစ်ပင်နှင့်အတ္တဘော၊ သစ်ပင်ကိုစွဲ၍ အရိပ်ကဲ့သို့ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ၊ အရိပ်မရှိ<br> <br>စာမျက်နှာ-667 <hr> အောင်ပြုလိုသော ယောက်ျားနှင့်ယောဂီ၊ ပေါက်တူးနှင့် ပညာ၊ ခြင်းတောင်းနှင့် သမာဓိ၊ တူးရွင်းနှင့် ဝိပဿနာ၊ တူးရွင်းဖြင့် အမြစ်ပတ်လည် တူးရာအခါနှင့် အရဟတ္တမဂ် ဖြင့် အဝိဇ္ဇာဖြတ်ချိန်၊ အပိုင်းအပိုင်းဖြတ်ချိန်နှင့် ခန္ဓာမြင်ချိန်၊ ခွဲချိန်နှင့် အာယတန မြင်ချိန်၊ စိတ်ချိန်နှင့် ဓာတ်မြင်ချိန်၊ လေပူ နေပူဖြင့် ခြောက်သွေ့ ချိန်နှင့် ကိုယ် စိတ်၌ ဖြစ်သော အားထုတ်မှုပြုချိန်၊ မီးတိုက်ချိန်နှင့် ဉာဏ်ဖြင့် ကိလေသာမိုက်ချိန်၊ မီးသွေး ပြုချိန်နှင့် ပစ္စုပ္ပန်ခန္ဓာ ၅-ပါးရှိနေသေးချိန်၊ လေပြင်း၌လွင့် ရေစီးသန်မြစ်၌ မျော ချိန်နှင့် အမြစ်ပြတ်ပြီးသော ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့၏ နောင်ပဋိသန္ဓေမရှိတော့ပဲ ချုပ်ချိန်၊ လေ လွင့်ရေမျောပါ ပြာတို့ဖြင့် ပညတ်မှုမရှိတော့သကဲ့သို့ ဘဝသစ်၌ ဝိပါက်ခန္ဓာတို့ မဖြစ် ခြင်းဖြင့် ပညတ်မျှ မရှိတော့ခြင်းကို သိအပ်သည်။</p> <p>မြင်းအရောင်းအဝယ်ဥပမာ တရားအဆုံး သောတာပန်တည်၍ သာကီဝင်မင်း ဤစကားလျှောက်ထားသည်။ အတိုးအပွားလို၍ မြင်းငယ် ၅၀၀-ဝယ်မွေးရာ အမြတ် မရ၊ ကျွေးမွေးရမှုပင်ပန်းပြီး တနေ့ချင်းဖြင့် ရောဂါရ၊ မြင်းအားလုံး သေဆုံးပါသည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖြင့်လျှောက်သည်။</p> <h3>၆-သာဠသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော ပြာသာဒ်ဆောင် ပေါက်သောကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် သာဠ၊ အဘယ လိစ္ဆဝီမင်း ၂-ဦးသည် ဘုရားထံချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေ ပြီး သာဠက ဘုရားရှင်အား အရှင်ဘုရား၊ သီလစင်ကြယ်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း ၂-ပါးစုံ သော အကြောင်းကြောင့် ဩဃ ၄-ပါးမှ ထွက်မြောက်ခြင်းကို ပညတ်ကြသော သမဏ ဗြာဟ္မဏ အချို့တို့သည်ရှိကုန်၏၊ ဤသို့ ပညတ်ရာ၌ မြတ်စွာဘုရားသည် အဘယ် သို့ ဟောပါသနည်း-ဟု လျှောက်၏။</p> <p>သာဠ၊ ငါသည် သီလစင်ကြယ်ခြင်းကို တခုသော ရဟန်းတရား၏ အဖို့အစုဟု ဟောတော်မူ၏၊ ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်း အယူရှိကုန် လျက် စက်ဆုပ်ခြင်း၊ အကျင့်ကို အနှစ်ဟုမှတ်ထင်ကုန်လျက် စက်ဆုပ်ခြင်း၌ ကပ် ငြိကုန်လျက်နေသော သမဏဗြာဟ္မဏတို့သည် ဩဃ ၄-ပါးမှ ထွက်မြောက်ခြင်းငှာ မထိုက်ကုန်။</p> <p>သာဠ၊ မစင်ကြယ်သော ကိုယ် နှုတ် စိတ် အကျင့် အသက်မွေးခြင်းရှိသော သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့သည် အတုမရှိသော သစ္စာ ၄-ပါးကို ကောင်းစွာသိတတ်သော ဉာဏ် အမြင်အလို့ငှာ မထိုက်ကုန်၊ ဥပမာသော်ကား-မြစ်ကူးလိုသော ယောက်ျားသည် ဓားမ ထက်ထက်ကိုကိုင်၍ တောအုပ်ဝင်ကာ ဖြောင့်မတ်ပျိုနုသော (ဘိတ်-မဘိတ်) တွေး<br> <br>စာမျက်နှာ-668 <hr> တောဖွယ်မလိုသော အင်ကြင်းပင်ကြီးကို အရင်း အဖျားဖြတ်၊ အခက်အရွက်တို့ကို ကောင်းစွာ သုတ်သင်ကာ ဓားမ ပဲခွပ်တို့ဖြင့် ရွှေ့ရာ၏။ ပြီးလျှင် ကျားလျှာ တံစဉ်း တို့ဖြင့်တိုက် ကျောက်လုံးဖြင့် ပွတ်တိုက်ပြီး မြစ်ကို ကူးရာ၏။</p> <p>သာဠ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့မှတ်ထင်သနည်း၊ ထိုယောက်ျားသည် မြစ်ကိုကူးရန်ထိုက် ပါသလော၊ မထိုက်ပါဘုရား။ အကြောင်းမှာ--ဤအင်ကြင်းတုံးကို အပ၌ အပြေ အပြစ်ပြုအပ်၏၊ အတွင်း၌ကား မစင်ကြယ်၊ “ထိုအင်ကြင်းတုံးကြီးသည် နစ်မြုပ် လတ္တံ့၊ ထိုယောက်ျားတို့လည်း အကျိုးမဲ့ ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်ကြလတ္တံ့” ဟု ထိုသူ အား ဤအပြစ်ကို မချွတ်ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သော ကြောင့်တည်း” ဟု လျှောက်၏။ (ပဌမစကားကို ဤဥပမာဖြင့် သိစေ၏။)</p> <p>သာဠ၊ ခြိုးခြံသောအကျင့်ဖြင့် မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်း- အယူမရှိကုန်သည် ဖြစ်၍ စက်ဆုပ်ခြင်းအကျင့်ကို အနှစ်ဟု မမှတ်ထင်ကုန်သည်ဖြစ်၍ စက်ဆုပ်ခြင်း အကျင့်၌ မကပ်ငြိကုန်သည်ဖြစ်၍ နေကုန်သော သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့သည် ဩဃ ၄- ပါးမှ ထွက်မြောက်ရန် ထိုက်ကုန်၏။</p> <p>သာဠ၊ စင်ကြယ်သော ကိုယ် နှုတ် စိတ် အကျင့် အသက်မွေးခြင်း ရှိကုန်သော သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့သည် အတုမရှိသော သစ္စာ ၄-ပါးကို ကောင်းစွာ သိတတ်သော ဉာဏ်အမြင် အလို့ငှာ ထိုက်ကုန်၏၊ ဥပမာသော်ကား မြစ်ကူးလိုသော ယောက်ျားသည် (လ) ဓားမ၊ ပဲခွပ်တို့ဖြင့် ရွှေ့ရာ၏၊ ပြီးလျှင် ဆောက်ကိုယူကာ အတွင်း၌ ကောင်း မွန်စွာ စင်ကြယ်စွာထွင်းပြီး ကျားလျှာ တံစဉ်းဖြင့်တိုက် ကျောက်လုံးဖြင့် ပွတ်တိုက်ပြီး လှေကိုပြုကာ တက်မ ထိုးဝါး ဖွဲ့ပြီး မြစ်ကို ကူးရာ၏။</p> <p>သာဠ၊ ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်သနည်း၊ ထိုယောက်ျားသည် မြစ်ကို ကူးရန် ထိုက်ပါသလော၊ ထိုက်ပါ၏ ဘုရား။ အကြောင်းမှာ အင်ကြင်းပင်ကို အပ၌ကောင်း စွာ အပြေအပြစ် ပြုအပ်၏။ အတွင်း၌လည်း ကောင်းစွာ စင်ကြယ်အောင် ပြု၏၊ တက်မ ထိုးဝါးကို ဖွဲ့ထားသော ထိုလှေသည် မနစ်လတ္တံ့၊ ယောက်ျားသည် ချမ်း သာစွာ ကမ်းတဘက်သို့ ရောက်လတ္တံ့”ဟု ထိုသူအား ဤအကျိုးကို မချွတ်ဖြစ်လိမ့် မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သောကြောင့်တည်း ဟု လျှောက်၏။ (ဒုတိယစကားကိုဤ ဥပမာ ဖြင့် သိစေ၏။)</p> <p>သာဠ၊ ဥပမာသော်ကား သူရဲကောင်းစစ်သားသည် မြားဖြင့် ပြုအပ်သော ဆန်း ကြယ်မှုများစွာတို့ကို အကယ်၍ ပြုတတ်သည် ဖြစ်အံ့၊ ထိုအခါ၌ သူရဲကောင်းသည် အကြောင်း ၃-မျိုးနှင့် မင်းအားထိုက်၍ မင်းသုံးဖြစ်၏၊ မင်း၏လက်ရုံးဟုသာ ရေ တွက်ခြင်းသို့ရောက်၏၊ ၃-မျိုးမှာ-ဝေးသောအရပ်၌ မြားကို ကျစေနိုင်ခြင်း၊ မချွတ် စူးဝင်အောင်ပစ်နိုင်ခြင်း၊ အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်နိုင်ခြင်းတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-669 <hr> သူရဲကောင်းသည် အရပ်ဝေး၌ မြားကို ကျစေနိုင်သကဲ့သို့ အရိယာတပည့်သည် ကောင်းသော တည်ကြည်ခြင်း မဂ်ဖိုလ် သမာဓိရှိ၏၊ ထိုတပည့်သည် ကာလ ၃-ပါး၊ သန္တာန် ၂-ပါး၊ ကြမ်း၊ နု၊ ယုတ်မြတ်၊ ဝေး၊ နီး ဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကို “ဤရုပ် အားလုံးသည် ငါ့ဥစ္စာ၊ ငါ၊ ငါ့အတ္တ မဟုတ်”ဟု ရုပ်ကို ဟုတ်မှန်စွာ ကောင်းသော ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှု၏ ဝေဒနာစသော ကြွင်းခန္ဓာ ၄-ပါးလုံးတို့ကိုလည်း နည်းတူရှု၏။</p> <p>သူရဲကောင်းသည် မချွတ် စူးဝင်အောင် ပစ်နိုင်သကဲ့သို့ အရိယာတပည့်သည် အမှန်မြင်ခြင်း သမ္မာဒိဋ္ဌိရှိ၏၊ ထိုတပည့်သည် “ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲ ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း”ဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏။</p> <p>သူရဲကောင်းသည် အထည်ကိုယ်ကြီးကို ဖောက်ခွဲနိုင်သကဲ့သို့ အရိယာ တပည့်သည် ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု အရဟတ္တဖိုလ် ဝိမုတ္တိဖိုလ် ရှိ၏၊ ထိုတပည့်သည် ကြီးစွာ သော မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာထုကို ဖောက်ခွဲနိုင်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ဥပမာ နှီးနှောခြင်း အင်ကြင်းပင် နှင့် အတ္တဘော၊ မြစ်ရေ အယဉ်နှင့် သံသရာ အယဉ်၊ ကမ်းကူးလိုသော ယောက်ျားနှင့် ၆၂-ပါးသော မိစ္ဆာအယူကိုယူ၍ တည်သူ၊ အင်ကြင်းပင်၏ အပသန္တာန်၌ ပြေပြစ်စွာ ပြုချိန်နှင့် သာသနာပ၌ခြိုးခြံသောအကျင့်ကို ပြင်းထန်စွာယူချိန်၊ အတွင်း မစင်ကြယ် ချိန် နှင့် အတွင်း၌ သီလ မစင်ကြယ် ချိန်၊ အင်ကြင်းသားတုံး နစ်မြုပ်သကဲ့သို့ မိစ္ဆာယူသူ၏ သံသရာအယဉ်၌မြုပ်ပုံကို သိအပ်သည်။</p> <p>နိဗ္ဗာန်အထိ သွားပုံ၌ကား ကမ်းကူးလိုသော ယောက်ျား နှင့် ယောဂီ၊ အပ၌ ပြေပြစ်စွာပြုချိန်နှင့် ၆-ဒွါရတို့၌ စောင့်စည်းမှု ပြည့်စုံခြင်း၊ အတွင်း၌ ကောင်းစွာ သုတ်သင်သကဲ့သို့ အတွင်း၌ စင်ကြယ်သော သီလရှိခြင်း၊ ပဲ တက် ထိုးဝါး တပ်ခြင်း နှင့် ကိုယ်စိတ်၌ဖြစ်သော ဝီရိယကို ပြုခြင်း ချမ်းသာစွာ ကမ်းတဘက် သွားသကဲ့သို့ အစဉ်သဖြင့် သီလပြည့်၊ သမာဓိပြည့်၊ ပညာပြည့်ကာ နိဗ္ဗာန်သို့ သွားခြင်းကို မှတ် အပ်၏။</p> <p>ဆန်းကြယ်သော မြားအတတ်များ မြားနွယ်၊ မြားကြိုး၊ မြားပြာသာဒ်၊ မြားရေ ကန်၊ မြားကန့်လန့်ကာ၊ မြားပဒုမ္မာစသော အတတ်များတည်း၊ ယင်းတို့ကိုတတ်သော် ၃-မျိုးတို့ဖြင့်သာ မင်းအား ထိုက်သည်။</p> <h3>၇-မလ္လိကာဒေဝိသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် (ပသေနဒီမင်း၏) မလ္လိကာမိဖုရားသည် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီးဘုရားရှင်အား ဤလောက၌<br> <br>စာမျက်နှာ-670 <hr> (၁) အချို့ မာတုဂါမသည် အဆင်း မလှ၊ အသွင်လည်း မကောင်း၊ ရှုချင်ဖွယ် လည်း မရှိ၊ ဆင်းလည်း ဆင်းရဲ၏၊ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာလည်း မရှိ၊ အသုံးအဆောင် လည်းနည်း၏၊ တန်ခိုးလည်းနည်း၏၊ ထိုအဆင်း မလှခြင်းစသည်၏အကြောင်း အထောက်အပံ့ကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>(၂) အရှင်ဘုရား၊ အချို့ မာတုဂါမသည် အဆင်းမလှ၊ သို့သော်လည်း ကြွယ်ဝ၏၊ များသောဥစ္စာ အသုံးအဆောင်လည်း ရှိ၏၊ တန်ခိုးလည်း ကြီး၏၊ ထို၏ အကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>(၃) အချို့ မာတုဂါမသည် အလွန်အဆင်းလှ၏။ ရှုချင်ဖွယ်လည်း ရှိ၏၊ ကြည် လင်ဖွယ်လည်း ဖြစ်၏။ လွန်မြတ်သော အဆင်းအသွင်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သို့သော်လည်း ဆင်းရဲ၏၊ တန်ခိုးလည်း နည်း၏၊ ထို၏ အကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>(၄) အချို့ မာတုဂါမသည် အလွန်အဆင်းလှ၏၊ ကြွယ်လည်းကြွယ်ဝ၏၊ တန်ခိုး လည်း ကြီး၏၊ ထို၏အကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်းဟု လျှောက်၏။</p> <p>မလ္လိကာ၊ ဤလောက၌ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသကြီး၏၊ စိတ် ပင်ပန်းခြင်းများ၏၊ အနည်းငယ်ပြောဆိုကာမျှ ဖြစ်လျက်လည်း ကပ်ငြိတတ်၊ အမျက် ထွက်တတ်၊ ဖောက်ပြန်တတ်၊ ရန်ငြိုးထားတတ်၏၊ စိတ်ဆိုးခြင်း အမျက်ထွက်ခြင်း မနှစ်သက်ခြင်းကိုလည်း ထင်စွာပြု၏၊ ထိုမာတုဂါမသည် သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်၊ အဝတ်သင်္ကန်း၊ ယာဉ်၊ ပန်းနံ့သာ၊ နံ့သာပျောင်း၊ အိပ်ရာ နေရာ၊ ဆီမီးအဆောက်အဦကို မပေးလှူတတ်၊ ငြူစူခြင်း၊ ဣဿာနှင့် ယှဉ်သော စိတ်ရှိ၏၊ သူ တပါးတို့ လာဘ်ရခြင်း အရိုအသေခံရ၊ အလေးပြုခံရ၊ မြတ်နိုးခံရ၊ ရှိခိုးခံရ၊ အပူဇော် ခံရခြင်းတို့၌ ငြူစူပြစ်မှား၏၊ ငြူစူခြင်းကို ဖွဲ့၏ ထိုမာတုဂါမသည် ထိုဘဝမှ စုတေ၍ ဤလူ့ ဘဝသို့ အကယ်၍ ရောက်လာအံ့၊ ဖြစ်လေရာရာ ဘဝ၌ အဆင်းမလှ၊ ဆင်းရဲ၍ တန်ခိုးလည်း နည်း၏။</p> <p>၂။ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသကြီး၏၊ (လ) ထင်စွာပြုတတ်၏၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည်ကို ပေးလှူတတ်၏၊ ငြူစူခြင်းနှင့် ယှဉ်သော စိတ် မရှိ၊ သူတပါးတို့ လာဘ်ရခြင်းစသည်တို့၌ မငြူစူ၊ မပြစ်မှား၊ ငြူစူခြင်းဖြင့် မဖွဲ့၊ ထို မာတုဂါမ သေ၍ လူလာဖြစ်အံ့၊ အဆင်းမလှသော်လည်း ကြွယ်ဝ။ တန်ခိုးလည်း ကြီး၏။</p> <p>၃။ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသမကြီး၊ (လ) ထင်စွာမပြုတတ်၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည်ကိုကား မပေးလှူတတ်၊ ငြူစူခြင်းနှင့် ယှဉ်သော_</p> <p>စာမျက်နှာ-671 <hr> စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူတပါးတို့ လာဘ်ရခြင်းစသည်တို့၌ ငြူစူတတ်၏၊ ပြစ်မှားတတ်၏၊ ငြူစူခြင်းဖြင့် ဖွဲ့တတ်၏၊ ထိုမာတုဂါမ သေ၍ လူလာဖြစ်အံ့၊ အဆင်း လှသော်လည်း ဆင်းရဲ၏၊ တန်ခိုးလည်း နည်း၏။</p> <p>၄။ အချို့ မာတုဂါမသည် အမျက်ဒေါသမကြီး၊ (လ) ထင်စွာ မပြုတတ်၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့အား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည်ကိုလည်း ပေးလှူတတ်၏၊ ငြူစူခြင်းနှင့်ယှဉ်သော စိတ်မရှိ၊ (လ) ငြူစူခြင်းဖြင့် မဖွဲ့၊ ထိုမာတုဂါမသည် သေ၍လူလာဖြစ်အံ့၊ အဆင်းလည်း လှ၏၊ ကြွယ်လည်း ကြွယ်ဝ၏၊ တန်ခိုးလည်း ကြီး၏၊ ဤကား ထိုသို့ ဖြစ်ခြင်း၏ အကြောင်းအထောက်အပံ့ပေတည်းဟု မိန့်။</p> <p>ထိုအခါ မိဖုရားက ဘုရားရှင်အား’အရှင်ဘုရား၊ တပည့်တော်သည် တပါးသော ဘဝ၌ အမျက်ကြီးခဲ့ဖူးလေယောင် တကား၊ စိတ်ပင်ပန်းခြင်းများခဲ့လေယောင်တကား၊ အနည်းငယ် ပြောဆိုကာမျှဖြင့်လည်း ငြိကပ်ခဲ့၊ အမျက်ထွက်ခဲ့၊ ဖောက်ပြန်ခဲ့၊ ရန်ငြိုး ထားခဲ့လေယောင်တကား၊ စိတ်ဆိုးခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်း၊ မနှစ်သက်ခြင်းကို ထင်စွာ ပြုခဲ့ဖူးလေယောင်တကား၊ အရှင်ဘုရား၊ ထိုတပည့်တော်သည် ယခုဘဝ၌ အဆင်းမလှ၊ အသွင်မကောင်း၊ ရှုချင်ဖွယ်မရှိ။</p> <p>တပည့်တော်သည် တပါးသောဘဝ၌ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော်စသည် ကို လှူခဲ့ဖူးလေယောင် တကား၊ ထိုတပည့်တော်သည် ယခုဘဝ၌ ကြွယ်ဝပါ၏၊ များ သောဥစ္စာ အသုံးအဆောင် ရှိပါ၏။</p> <p>တပည့်တော်သည် တပါးသောဘဝ၌ ငြူစူစိတ် မရှိယောင်တကား၊ သူ့တပါးတို့ လာဘ်ရခြင်းစသည်တို့၌ မငြူစူ မပြစ်မှားတတ်၊ ငြူစူခြင်းဖြင့် မနှောင်ဖွဲ့တတ်သည် ဖြစ်ခဲ့ဖူးယောင် တကား၊ ထိုတပည့်တော်သည် ဤဘဝ၌ တန်ခိုးကြီးပါ၏၊ ဤမင်း၏ နန်းတော်၌ ရှိကုန်သော မင်းသမီး၊ ပုဏ္ဏား သတို့သမီး၊ သူကြွယ်သတို့သမီးအပေါင်း တို့ကို ထိုတပည့်တော်သည် အစိုးရခြင်းဖြင့် အကြီးအမှူးအဖြစ်ကို ပြုရပါ၏။</p> <p>ထိုတပည့်တော်သည် ယနေ့မှစ၍ အမျက်မကြီးတော့ပါအံ့၊ များသော စိတ်ပင်ပန်း ခြင်း မရှိတော့ပါအံ့၊ (လ) ထင်စွာမပြုပါအံ့၊ သမဏ ဗြာဟ္မဏအား ဆွမ်း၊ အဖျော် စသည်ကို ပေးလှူပါအံ့၊ ငြူစူစိတ် မဖြစ်ပါတော့အံ့၊ (လ) မဖွဲ့ပါအံ့၊ တရားတော်သည် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် ရှိပါ၏စသည်လျှောက်ထား သရဏဂုံတည်၊ ဥပါသိကာမ အဖြစ် ခံယူသည်။</p> <h3>၈-အတ္တန္တပသုတ်</h3> <p>ထင်ရှားရှိသော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-ယောက်မှာ‘ဤလောက၌ အချို့ပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ် ကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်၏၊ အချို့သူသည် သူတပါးတို့ကို<br> <br>စာမျက်နှာ-672 <hr> ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်၏၊ အချို့သူသည် မိမိ သူတပါး ၂-ဦးကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်ခြင်း၌ အားထုတ်တတ်၏၊ အချို့ သူသည် ၂-ဦးသားကို မပူပန် စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားမထုတ်တတ်၊ ထိုစတုတ္ထပုဂ္ဂိုလ်သည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ သာလျှင် ဆာလောင်ခြင်း တဏှာမရှိသည်၊ ကိလေသာမှ ငြိမ်းအေးသည်၊ အေးချမ်း သည်ဖြစ်၍ ဈာန်မဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို ခံစားလျက် မြတ်သော အတ္တဘောဖြင့် နေ၏။</p> <p>(၁) မိမိကိုယ်ကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်သူ ဟူသည်-ဤ လောက၌ အချို့သူသည် အဝတ်မဝတ်ဘဲနေ၊ လွတ်လပ်စွာကျင့်၊ လက်ဖြင့် မစင်ကိုသုတ်၊ လာပါဆိုသူ၏ဆွမ်းကိုမခံ၊ ရပ်ပါဦးဆိုသူ၏ဆွမ်း၊ မိမိမရောက်မီ ယူလာသော ဆွမ်း၊ ရည်စူး၍ ပြုသောဆွမ်း၊ ဖိတ်ဆွမ်း၊ အိုးဝမှ ကော်၍ လောင်းဆွမ်း၊ တောင်းဝမှ ဆွမ်း၊ တံခါး ခြံခြား၍ လောင်းဆွမ်း၊ တုတ်ခြားလောင်းဆွမ်း၊ ကျည်ပွေ့ ခြားဆွမ်း၊ ၂-ယောက်စားနေစဉ် လောင်းဆွမ်း၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်လောင်းဆွမ်း၊ နို့တိုက် ဆဲ လောင်းဆွမ်း၊ ယောက်ျားနှင့် နှီးနှောနေသော မိန်းမလောင်းဆွမ်း၊ ဆော်ဩစု လောင်းဆွမ်း၊ ခွေးမျှော်နေရာမှ ဆွမ်း၊ ယင်အံ့ရာမှ ဆွမ်းကို မခံ၊ ငါး အမဲမစား၊ သေအရက်မသောက်၊ ဖွဲ၌မြှုပ်သော ဆေးရည်မသောက်၊ တအိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ တလုတ်သာ စား၊ (လ) ၇-အိမ်၌သာ ဆွမ်းခံ၊ ၇-လုတ်သာစား၊ ဆွမ်းလောင်း ခွက် ငယ် တခုစာဖြင့်လည်း ရောင့်ရဲ၊ (လ) ၇-ခုစာဖြင့်လည်း ရောင့်ရဲ၊ တရက်ခြားလည်း အစာ စား၊ (လ) ၇-ရက်ခြားလည်း စား၊ ဤနည်းဖြင့် လခွဲ တကြိမ်တိုင်အောင် လည်း ဤသဘောရှိသော ရက်ပိုင်းခြား၍ စားခြင်းအကျင့်ကို ကျင့်လျက် နေ၏။</p> <p>ထိုသူသည် ဟင်းရွက်စိမ်းကိုသော်လည်း စားနေ၏၊ ပျောင်းဆန်၊ ကျိတ်သီးဆန်၊ သားရေဖတ်အစအန၊ မှော်၊ ဖွဲနုကိုသော်လည်း စားနေ၏၊ ထမင်းရည်သောက်၊ နှမ်း မုန့်ညက်စား၊ မြက်၊ နွားချေးကိုသော်လည်း စားနေ၏၊ တောသစ်မြစ်သစ်သီးကို စား လျက် ကြွေကျသော သစ်သီးကို စားလျက် မျှတ၏။</p> <p>ထိုသူသည် ပိုက်ဆံလျှော် အဝတ်ကိုလည်း ဝတ်၏၊ ရောနှောရက်သော အဝတ် လူသေကောင်မှ အဝတ်၊ ပံ့သကူအဝတ်၊ သစ်ခေါက်အဝတ်၊ သစ်နက်ရေ သစ်နက် ရေမျှင်အဝတ်၊ သမန်းမြက်အဝတ်၊ လျှော်တေအဝတ်၊ ပျဉ်ချပ်အဝတ်၊ ဆံခြည်ကမ္ဗလာ၊ သားမြီးကမ္ဗလာ၊ ခင်ပုပ်ငှက်တောင် အဝတ်ကိုလည်း ဝတ်၏၊ ဆံမုတ်ဆိတ်ကိုလည်း နုတ်၏၊ နုတ်ခြင်းအမှုကိုလည်း အားထုတ်၏။ အထိုင်ပယ်၍ ရပ်လျက်လည်းနေ၏၊ ဆောင့် ကြောင့်လည်း ထိုင်၏၊ ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်မှုကိုလည်း အားထုတ်၏၊ ဆူးအခင်းပေါ်၌ လည်း နေ၏၊ အိပ်၏၊ ညနေချမ်းလျှင် ၃-ကြိမ်မြောက် ရေသို့ ဆင်းခြင်းအမှုကို အားထုတ်နေ၏၊ ဤနည်းအားဖြင့် ဤသဘောရှိသော များပြားသော ကိုယ်ကို လွန်စွာ ပူပန်စေခြင်း အဖန်ဖန် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်နေ၏၊ ဤသို့ အားထုတ်သူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-673 <hr> (၂) သူတပါးကို ပူပန်စေတတ် ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ်သူဟူသည်’ဤ လောက၌ အချို့သူသည် သိုးကိုသတ်၏၊ ဝက်၊ ငှက်၊ သားငါးကို သတ်၏၊ ကြမ်း ကြုတ်၏၊ ခိုးတတ်၏၊ ခိုးသူကို နွားကို သတ်တတ်၏၊ အချုပ်ထောင်ကို စောင့်တတ် ၏၊ ထိုမှတပါး ကြမ်းကြုတ်မှုအားလုံးကို ပြု၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၃) မိမိ သူတပါး ၂-ဦးသားကို ပူပန်စေတတ်၊ ပူပန်စေခြင်း၌ အားထုတ်တတ် သူဟူသည်’အချို့သူသည် ရေ မြေကို အစိုးရသော ဦးထိပ်၌ အဘိသိက်သွန်းလောင်း အပ်ပြီးသော မင်းသော်လည်းကောင်း၊ ဥစ္စာအနှစ် များစွာရှိသော ပုဏ္ဏားသော်လည်း ကောင်း ဖြစ်၏။ ထိုသူသည် မြို့၏ အရှေ့အရပ်၌ ယဇ်တင်းကုပ်အသစ်ကို ပြုစေ၍ ဆံမုတ်ဆိတ်ကို ပယ်စေ၍ ခွာနှင့်တကွသော သစ်နက်ရေကို ဝတ်၍ ထောပတ်ဆီဖြင့် ကိုယ်ကိုသုတ်လိမ်း၍ သားချိုဖြင့် ကျောက်ကုန်းကို အယားဖျောက်လျက် ယဇ်တင်း ကုပ်သို့ မိဖုရား ပုရောဟိတ်ပုဏ္ဏားနှင့်အတူ ဝင်၏။</p> <p>ထိုသူသည် ထိုယဇ်တင်းကုပ်၌ အခင်းမရှိသော နွားချေးစို လိမ်းကျံသော မြေ၌ အိပ်၏၊ အမိနှင့် အဆင်းတူသော နွားငယ်ရှိသော တကောင်သောနွားမ၏ နို့တခု နို့ရည်ဖြင့် မင်းသည် မျှတ၏၊ ၂-ခုမြောက်နို့ရှိနို့ရည်ဖြင့် မိဖုရားသည် ၃-ခုမြောက် ရှိ နို့ရည်ဖြင့် ပုရောဟိတ်ပုဏ္ဏားသည် မျှတ၏၊ ၄-ခုမြောက်နို့ရှိ နို့ရည်ဖြင့် မီးပူဇော် ၏၊ ကြွင်းနို့ရည်ဖြင့် နွားငယ်သည် မျှတ၏၊ ထိုမင်းက ဤမျှလောက်သော နွားလား နွားငယ် နွားမငယ် သိုး ဆိတ် မြင်းတို့ကို ယဇ်ပူဇော်ရန် သတ်ကြကုန်လော့၊ သစ်ပင် တို့ကို ယဇ်တိုင်အလို့ငှာ ဖြတ်၍ နေရာမြက်တို့ကို အကာအရံ အခင်းပြုရန် ရိတ်ဖြတ်ကြ” ဟု ဆို၏၊ ထိုမင်း၏ ကျွန် အစေအပါး အမှုလုပ်တို့သည်လည်း မင်းဒဏ်ဖြင့် ခြိမ်း ခြောက်အပ် ဘေးဖြင့် ခြိမ်းခြောက်အပ်ကုန်သည် ဖြစ်၍ မျက်ရည်ရွှဲစို ငိုယိုကုန်လျက် ယဇ်ပူဇော်ရန် အသိုင်းအဝိုင်းတို့ကို ပြုကုန်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>(၄) ၂-ဦးသားကို မပူပန်စေတတ်၊ ပူပန်စေခြင်း၌ အားမထုတ်တတ်သည်ဖြစ်၍ မျက်မှောက်ဘဝ၌သာ တဏှာမရှိ ငြိမ်းအေးသောငြိမ်းအေးသည်ဖြစ်၍ ချမ်းသာကို ခံစား လျက် မြတ်သော အတ္တဘောဖြင့် နေသူဟူသည်- ဤလောက၌ အရဟံစသော ဂုဏ် ၉-ပါးသခင် ဘုရားရှင်သည် ပွင့်တော်မူလာ၏၊ ထိုဘုရားရှင်သည် နတ်လောကနှင့် လူလောကကို ကိုယ်တိုင်ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ဟောကြားတော်မူ၏၊ ထို ဘုရားရှင်သည် အစ အလယ် အဆုံး ကောင်းခြင်းရှိသော အနက်သဒ္ဒါနှင့် ပြည့်စုံ သော တရားတို့ကိုဟော၍ အလုံးစုံ စင်ကြယ်ပြည့်စုံသော အကျင့်မြတ်ကို ပြတော်မူရာ တရားနာရသောကြောင့် သူကြွယ် သူကြွယ်သား အခြားမျိုးရိုး ဇာတ်ရှိသူ တဦးဦး သည် ဘုရားရှင်၌ ယုံကြည်မှုကိုရ၍ “လူ့ဘောင်၌ နေရခြင်းသည် ကျဉ်းမြောင်း၏ ကိလေသာ သရာ လမ်းကြောင်းဖြစ်၏၊ ရဟန်းအဖြစ်သည် လွင်ပြင်နှင့်တူ၏၊ လူ့ ဘောင်၌နေသောသူသည် အကျင့်မြတ်ကို စစ်စစ် ပြည့်စုံ စင်ကြယ်စွာ ခရုသင်းပွတ်သစ်နှင့်တူစွာ</p> <p>စာမျက်နှာ-674 <hr> ကျင့်ဖို့မလွယ်၊ ငါသည် ဆံမုတ်ဆိတ်ပယ်ပြီး ဖန်ရည်ဆိုးအဝတ်ဝတ်၊ လူ့ဘောင်မှ ရဟန်း ဘောင်ဝင်ရမူ ကောင်းလေစွ”ဟု ဆင်ခြင်၏။ ထိုသူသည် နောင်အခါ ဥစ္စာ အနည်း အများ ဆွေမျိုး အနည်း အများကိုစွန့်၍ ဆံမုတ်ဆိတ်ပယ်၊ ဖန်ရည်ဆိုး အဝတ်ဝတ် ရဟန်းပြု၏။</p> <p>ထိုသူရဟန်းပြုပြီးသော် ရဟန်းတို့၏ အဓိသီလသိက္ခာ ပညတ်အပ်သော သိက္ခာ ပုဒ်သို့ ရောက်သည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်မသတ်၊ တုတ် လက်နက်ကို ချထားပြီးဖြစ်၏၊ ရှက်၍ သနားတတ်၏၊ သတ္တဝါအားလုံး၏ စီးပွားကို လိုလားနေ၏၊ မပေးဘဲ မခိုးမဝှက်၊ စင်ကြယ်သော ကိုယ်ဖြင့် နေ၏၊ မမြတ်သော ယုတ်သော ရွာသူတို့၏ အလေ့ မေထုန်မှု မပြု၊ အမှားမပြော၊ မှန်သောစကားချင်း ဆက်စပ်စေ၏၊ တည်တံ့ ယုံကြည်ထိုက်သော စကားရှိ၏၊ လောကကိုမလှည့်စားတတ်၊ ကုန်းစကားမပြော၊ ကွဲ ပြားအောင် ဤသူ ထိုသူထံမှ နားထောင်၍ ထိုသူဤသူထံ၌ မပြောတတ်၊ ကွဲလွဲသူ များကို စပ်ပေးတတ်၊ ညီညွတ်သူများကို အားပေးတတ်၏၊ ညီညွတ်ခြင်း၌ မွေ့လျော် ပျော်ပိုက်၏၊ ညီညွတ်ကြောင်း စကားကို ဆိုလေ့ရှိ၏၊ ကြမ်းတမ်းသော စကား မပြော၊ အပြစ်ကင်း၍ နားချမ်းသာသောနှစ်လိုဖွယ်ရှိ၍ နှလုံးသို့ သက်ဝင်သော ယဉ် ကျေး၍ လူများနှစ်သက်ဖွယ်ရှိသော စကားကိုသာ ဆို၏၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို မဆို၊ သင့်သောအခါ၌ ဟုတ်သည်ကိုသာ အကျိုးနှင့် စပ်သည်ကိုသာ တရားနှင့် စပ် သည်ကိုသာ အဆုံးအမနှင့် စပ်သည်ကိုသာ ဆိုလေ့ရှိ၏။ သင့်သော အခါ၌ အကြောင်း နှင့်တကွ အပိုင်းအခြားရှိသော စီးပွားနှင့် စပ်သော မှတ်သားလောက်သော စကားကို ဆိုလေ့ရှိ၏။</p> <p>ထိုသူသည် မျိုးစေ့သစ်ပင်အပေါင်းကို မဖျက်ဆီး၊ ဆွမ်းတထပ်သာ စား၍ ည စာမစား၊ နေလွဲသောအခါ မစား၊ ကခြင်း သီခြင်း တီးမှုတ်ခြင်း ပွဲကြည့်ခြင်း မပြု၊ ပန်းပန်ခြင်း၊ နံ့သာခြယ်ခြင်း နံ့သာပျောင်း လိမ်းခြင်း မပြု၊ မြင့်မြတ်သော နေရာ မနေ၊ ရွှေငွေမခံယူ၊ ကောက်စေ့၊ အသားစိမ်း မိန်းမပျို အို၊ ကျွန်မိန်းမ ယောက်ျား ဆိတ် သိုး ကြက် ဝက် ဆင် နွား မြင်း မြည်း လယ်ယာ မခံယူ၊ တမန် အစေအပါးမှု မပြု၊ ရောင်းဝယ် ချိန်စဉ်းလဲ အသပြာစဉ်းလဲ ခြင်တွယ် တိုင်းတာစဉ်းလဲမှု မပြု၊ တံစိုး ယူ လှည့်ဖြား အတုပြုခြင်းဟူသော ကောက်ကျစ်မှု မပြု၊ ဖြတ်၊ သတ်၊ နှောင်ဖွဲ့၊ ခရီးသွားလု၊ ရွာနိဂုံးဖျက်၊ ဒမြတိုက်မှု မပြု။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ကိုယ်ကိုမျှတစေနိုင်ရုံသော သင်္ကန်း၊ ဝမ်းကိုမျှတစေနိုင်သော ဆွမ်း ဖြင့် ရောင့်ရဲ၏၊ သွားလေရာသို့ ပါမြဲ ပရိက္ခရာမျှသာ တပါတည်း ယူသွား၏၊ အတောင်ရှိသော ငှက် သည် ပျံလေရာရာသို့ မိမိအတောင်သာ ဝန်ရှိသည် ဖြစ်၍ ပျံသကဲ့သို့တည်း၊ မြတ်သော ဤသီလအစုနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မိမိသန္တာန်၌ အပြစ်မရှိသော ချမ်းသာကို ခံစားရ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-675 <hr> ထိုရဟန်းသည် မျက်စိဖြင့် အဆင်းကို မြင်သော် ယောက်ျားမိန်းမစသော သဏ္ဌာန် နိမိတ်ကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ လက်ခြေစသောအင်္ဂါ ပြုံးရယ်ဟန်စသော အမှတ်လက္ခဏာကို စွဲယူလေ့မရှိ၊ စက္ခုနြေ မစောင့်စည်းခဲ့လျှင် မစောင့်စည်းခြင်းကြောင့် အဘိဇ္ဈာ ဒေါမ နဿဟူသော အကုသိုလ်တရားယုတ်များသည် ထိုမစောင့်စည်းသူကို လိုက်၍ နှိပ်စက် ကုန်ရာ၏။ ထို့ကြောင့် ထိုစက္ခုနြေကို စောင့်စည်းဖို့ ကျင့်၏၊ စောင့်စည်း၏၊ စောင့် စည်းခြင်းသို့ ရောက်၏။ (နားစသည်ဖြင့် အသံစသည်ကို ကြားရာ၌လည်း နည်းတူ။) ထိုရဟန်းသည် ဤမြတ်သော ဣန္ဒြေ ၆-ပါးကို စောင့်စည်းခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသည် ဖြစ်၍ မိမိသန္တာန်၌ ကိလေသာနှင့် မရောသော ချမ်းသာကို ခံစားရ၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ရှေ့သို့ တက်ရာ နောက်သို့ ဆုတ်ရာ တူရှုကြည့်ရာ တစောင်းကြည့်ရာ ကွေးရာ ဆန့်ရာ ဒုကုဋ် သပိတ်သင်္ကန်းကို ဆောင်ရာ စားရာ သောက်ရာ ခဲရာ လျက်ရာ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်စွန့်ရာ သွားရာ ရပ်ရာ ထိုင်ရာ အိပ်ရာ နိုးရာ ပြောရာ ဆိတ် ဆိတ်နေရာ၌ ဆင်ခြင်လျက် ပြုလေ့ရှိ၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ဤမြတ်သော သီလအစု ရောင့်ရဲခြင်း ဣန္ဒြေကို စောင့်စည်းခြင်း သတိသမ္ပဇဉ်တို့နှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍ ဆိတ်ငြိမ်သော ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာကို မှီဝဲ ၏၊ တော သစ်ပင်ရင်း တောင်ချောက် တောင်စောင်း သင်္ချိုင်း တောအုပ် လွင်ပြင် ကောက်ရိုးပုံကို မှီဝဲ၏၊ ထိုရဟန်းသည် ဆွမ်းခံပြန် ဆွမ်းစားပြီးနောက် တင်ပျဉ်ခွေပြီး ကိုယ်ကို ဖြောင့်မတ်စွာထား ကမ္မဋ္ဌာန်းရှေးရှု သတိကို ဖြစ်စေလျက် ထိုင်၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ၅-ပါးဟူသော လောက၌ အဘိဇ္ဈာပယ်၍ အဘိဇ္ဈာ ကင်းသော စိတ်ဖြင့် နေ၏၊ အဘိဇ္ဈာမှ စိတ်ကို စင်ကြယ်စေ၏၊ ဗျာပါဒ ထိနမိဒ္ဓ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ဝိစိကိစ္ဆာတို့ကိုလည်း နည်းတူပယ်၍ စိတ်ကို စင်ကြယ်စေ၏၊ ထိုရဟန်းသည် စိတ်၏ ညစ်ညူးကြောင်းဖြစ်၍ ပညာအားနည်းအောင် ပြုတတ်ကုန်သော ဤအပိတ် အပင် နီဝရဏတရား ၅-ပါးတို့ကို ပယ်၍ ကာမတို့မှ ဆိတ်၍သာလျှင် (လ) စတုတ္ထ ဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏။</p> <p>ဤသို့ တည်ကြည်သောစိတ်သည် စင်ကြယ်ဖြူစင်လတ်သော် အညစ်အကြေးကင်း ညစ်ညူးခြင်းကင်းလတ်သော် နူးညံ့၍ ပြုဖို့သင့်လျော်လတ်သော် တည်တံ့၍ မတုန် လှုပ်ခြင်းသို့ ရောက်လတ်သော် ရှေး၌ဖြစ်ဖူးသော ဘဝကိုအောက်မေ့၍သိသော ပုဗ္ဗေ နိဝါသာနုဿတိဉာဏ်၊ သတ္တဝါတို့၏ သေခြင်းဖြစ်ပေါ်ခြင်းကိုသိသော စုတူပပါတ ဉာဏ်၊ အာသဝေါ ကုန်စေတတ်သော အာသဝက္ခယဉာဏ် အလို့ငှာ စိတ်ကို ရှေးရှု ပို့ဆောင်၏၊ ညွတ်စေ၏။ ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက် ကြောင်း အကျင့်တည်း၊ ဤသည်တို့ကား အာသဝေါတရားတို့တည်း၊ (လ) အာသဝေါ တရားတို့ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်စွာ သိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-676 <hr> ဤသို့ သိမြင်သော ထိုရဟန်း၏စိတ်သည် ကာမ ဘဝ အဝိဇ္ဇာ အာသဝတို့မှ လွတ် မြောက်၏။ လွတ်ပြီးသော် “လွတ်ပြီ”ဟု အသိဉာဏ်ဖြစ်ပေါ်၏။ “ပဋိသန္ဓေနေမှုကုန်ပြီ၊ အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးပြီးပြီ၊ မဂ်ကိစ္စကို ပြုပြီးပြီ၊ ဤမဂ်ကိစ္စအလို့ငှာ တပါးသော ပြုဖွယ်မရှိတော့ပြီ”ဟု သိ၏။ ဤသူတည်း၊ ဤ ၄-ယောက်တို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>တရားနာသူ သူကြွယ် မာန်ကျအရေအတွက်များသူတို့မှာ-သူကြွယ်တို့သာတည်း၊ ချဲ့’မင်းမျိုးမှ ရဟန်းပြုသူများ ဇာတ်ကိုစွဲ၍လည်းကောင်း၊ ပုဏ္ဏားမျိုးမှ ရဟန်းပြုသူ များကမူ မန္တန်ကိုစွဲ၍လည်းကောင်း မာနရှိကြသည်။ ယုတ်ညံ့သောအမျိုးမှ ရဟန်း ပြုသူများမူ မိမိဇာတ်နိမ့်၍ တရား၌ တည်ဖို့မလွယ်။ သူကြွယ်မျိုး သူငယ်တို့ကား ချွေးဒီးဒီးကျ ကျောက်ကုန်းဆားပေါက်အောင် ထွန်ယက်ကြရ၊ မာနကင်းကြသည်၊ စွမ်းအားရှိသမျှ ပရိယတ် ပဋိပတ် အားထုတ် အရဟတ္တဖိုလ်၌ တည်နိုင်ကြသည်။ အခြားအမျိုးမှ ရဟန်းပြုသူများထက်လည်း များကြ၏။ ထို့ကြောင့် ပဌမ ညွှန်ပြ သည်။</p> <p>အိမ်ထောင်သည်ဘဝ ကျဉ်းမြောင်း လင်မယား ၂-ဦး အတောင် ၆၀-ရှိသော အိမ်၌ ယူဇနာတရာအတွင်း နေရစေကာမူ တဏှာဖြင့် ကျဉ်းသေးသည်သာ၊ ရဟန်း သည်ကား ရတနာ ပြာသာဒ် ဗိမာန်စသည်တို့၌ တံခါးပိတ်နေရစေကာမူ မကပ်ငြိ မတွယ်တာ၍ လွင်တီးခေါင်ပမာ ကျယ်ဝန်းသည်သာ။ တနည်း – လူ့ဘဝကား ကုသိုလ်ပြုဖို့ ချမ်းသာစွာ အခွင့်မသာ၊ ရဟန်းဘဝသာ အခွင့်သာသည်။ ဤသို့ ကျဉ်း ကျယ် မှတ်သင့်သည်။</p> <p>ဥစ္စာဆွေး နည်း များ ဥစ္စာ ၁ဝဝဝ-အောက် နည်း၍ တထောင်မှစ များ သည်။ ဆွေမျိုး ၂၀-အောက်နည်း၍ ၂၀-မှစ၍ များသည်။</p> <p>ဆွမ်းတနပ်သာစား နံနက်စာ ညစာ ၂-မျိုးတွင် နံနက်စာကို မွန်းတည့်ဖြင့်ပိုင်း ခြားအပ်၏၊ နေ့လယ်မှစ၍ နောက်နေ့အရုဏ်အထိ ညစာမည်သည်။ ထို့ကြောင့် မွန်း မတိမ်းမီ ၁၀-ကြိမ်စားသော်လည်း တနပ်သာ စားသည်မည်သည်။</p> <p>ကျွန်မိန်းမ ယောက်ျားမအပ် ... ကပ္ပိယကာရက အာရာမ်စောင့်အဖြစ်ကား ခံယူကောင်း သည်။</p> <p>ချိန်စဉ်းလဲ ၄-မျိုး အလေး ၂-ခု အသွင်တူထား၍ ယူလျှင်အကြီးဖြင့်ပေးလျှင် အငယ် ဖြင့်ချိန်ပေးသော အသွင်တူဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း ရူပကူဋ၊ ယူလျှင် နောက်ဘက်၌ လက်ဖြင့် ချိန်ကိုနှိပ်၊ ပေးလျှင် ရှေးဘက်၌ နှိပ်ပေးခြင်းဟူသော အစိတ်အင်္ဂါဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း အင်္ဂကူဋ၊ ယူလျှင် အရင်း၌ ကြိုးကိုကိုင်ပေးလျှင် အဖျား၌ကိုင်ပေးခြင်း ဟူသော ကိုင်ခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-677 <hr> ဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း ဂဟဏကူဋ၊ ချိန်ကိုအခေါင်းဖောက်၊ အတွင်း၌ သံမှုန့်ထည့်ကာ ယူလျှင် သံမှုန့်ကို နောက်ဘက်ရောက်စေ ပေးလျှင် ရှေ့ဘက်ရောက်စေခြင်းဟူသော ဖုံးကွယ်ခြင်း ဖြင့် စဉ်းလဲခြင်း ပဋိစ္စန္နကူဋတို့တည်း။</p> <p>အသပြာစဉ်းလဲပြုပုံ ရွှေခွက်တခု၊ ရွှေရောင်တောက်သော ကြေးခွက် ၂-ခု၊ ၃-ခု ပြုကာ ဇနပုဒ်သွား၍ရောင်းသည်၊ ဝယ်သူက ခွက်အားလုံး ဈေးတူပင် ပေးလိုကြသည်၊ သို့သော် “ရွှေစစ် မစစ်သိလိုကြောင်း”ဆိုရာ “စမ်းသပ်ပြီးမှ ယူကြ”ဟု ပြောပြီး ရွှေခွက် ကိုသာ မှတ်ကျောက်တင်ပြ ခွက်အားလုံး ရောင်းလိုက်သည်။</p> <p>ခြင်တွယ်တိုင်းတာစဉ်းလဲ ၃-မျိုး ထောပတ်ဆီစသည်တို့ကို ယူလျှင် အောက်၌ အပေါက်ရှိသော ခြင်ခွက်ဖြင့် “ဖြေးဖြေးလောင်းပါ”ဟု ဆိုပြီး မိမိ၏ခံခွက်ထဲ များစွာ ယိုကျအောင်ယူ၏၊ ပေးလျှင် အပေါက်ပိတ် မြန်မြန်ခြင်ပေးခြင်း ဟူသော အတွင်းဖျက် ခြင်း ဟဒယဘေဒ၊ နှမ်းဆန်စသည်တို့ကို ခြင်သောအခါယူလျှင် ဖြေးဖြေး အဦးကိုတက် စေ၍ (စတုတ်တိုက်၍) ယူ၏၊ ပေးလျှင် မြန်မြန်အဦးကိုတက်စေ၍ ပေးခြင်းဟူသော အဦးကိုဖျက်ခြင်း သိခါဘေဒ၊ လယ်ယာမြေတိုင်းသောအခါ လက်ဆောင်မရလျှင် လယ်ကိုငယ်သော်လည်း ကြီးအောင်ပြုတိုင်းခြင်းဟူသော ကြိုးကိုဖျက်ခြင်း ရဇ္ဇူဘေဒ တို့တည်း။</p> <p>လှည့်ဖြားခြင်းဝဥန ထိုထိုအကြောင်းတို့ဖြင့် သူတပါးတို့အား လှည့်ဖြားခြင်း တည်း၊ ဝတ္ထုမှာ- မုဆိုးသည် သမင်ကြီးငယ် ၂-ကောင်ကို ယူအလာ သေသောက်ကြူး ကမ်း၍ အကြီး ၂-ကျပ်၊ အငယ် ၁-ကျပ်ဟု ပြောလိုက်သည်၊ ငွေ ၁-ကျပ်ပေးပြီး သမင်ငယ်ကို သေသောက်ကြူးဝယ်ပြီးမှ တဖန် အငယ်မစားလောက်၊ အကြီးပေးပါ ဟု ဆိုပြန်ရာ ငွေ ၂-ကျပ် မုဆိုးကတောင်းသည်၊ သေသောက်ကြူးက ယခင် တကျပ် ပေးပြီးပြီ၊ ယခုတကျပ်တန် သမင်ငယ်ယူ ပေါင်း ၂-ကျပ်ဖြစ်ပြီဟု ဆိုပြီး သမင်ကြီးယူ သွားသည်၊ မုဆိုးလူအကား အကြောင်းမှားကို အကြောင်းမှန်ထင်ပြီး ပေးလိုက်သည်။</p> <p>အတုပြုခြင်းနိကတီ အားထုတ်၍ လည်းကောင်း၊ လှည့်ပတ်၍လည်းကောင်း၊ ပတ္တမြားဟုတ်သည်ကို ပတ္တမြား၊ ရွှေမဟုတ်သည်ကို ရွှေဟု အတုပြု၍ လှည့်ဖြားခြင်း တည်း။</p> <p>ပရိက္ခရာ ၈-ပါး ပစ္စည်း ၄-ပါးတို့၌ ရရသမျှဖြင့် ရောင့်ရဲမှု ၁၂-ပါးရှိသော ရဟန်းအား သင်္ကန်း ၃-ထည် သပိတ်၊ တံပူ ဖြတ်ရန် ပဲခွပ်၊ အပ်၊ ခါးပန်းကြိုး၊ ရေစစ်၊ ဤ ၈-ပါးသင့်သည်၊ ကိုယ်နှင့်ဝမ်းကို မျှစေရုံသာ ရှိ၏၊ မပိုပါ။</p> <p>ပရိက္ခရာ ၉-ပါးစသည် အိပ်ရာဝင်သော ရဟန်းအား အိပ်ရာလွှမ်း အဝတ်သည် လည်းကောင်း၊ သံကောက်သော့သည်လည်းကောင်း မထည့် ၉-ပါး၊ နိသီဒိုင်သားရေပိုင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-678 <hr> ထည့် ၁၀-ပါး၊ တောင်ဝှေးဆီကျည်တောက်ထည့် ၁၁-ပါး၊ ယီး ဖိနပ်ထည့် ၁၂-ပါး၊ ဤအားလုံးကို ဆောင်သော်လည်း အလိုကြီးသည် ဝန်ကြီးသည် မဆိုအပ်။</p> <p>ပရိက္ခရာ ၈-ပါး တပါတည်းယူသွား ... ငါ့ကျောင်း ငါ့ဒကာ မစွဲတော့ဘဲ ညို့ လွှတ်သောမြားပမာ လိုသောတော တောင် သစ်ပင်သို့ သွားနိုင်သည်၊ ရပ်နိုင် နေနိုင် သည်၊ အဖော်မရှိပါ၊ အရပ် ၄ မျက်နှာလုံး မည်သူအားမျှ မထိခိုက် ဘေးရန်အားလုံး လည်း သည်းခံနိုင်သည်၊ ကြံ့ချိုပမာဖြစ်တော့၏။</p> <p>ငှက်သည် လိုရာသို့ပျံ ဤအရပ်၌ သစ်ပင်မှည့်သည်ဟုကြား အရပ်မျိုးစုံမှ ငှက်များ လာကြ စားကြ ယနေ့ နက်ဖြန်ဖို့ မထားကြ၊ အသီးကုန်လျှင် သစ်ပင်ကိုစောင့်မနေကြ၊ အစောင့်မထားကြဘဲ ထိုသစ်ပင်၌ မတွယ်တာ လိုရာသို့ ငှက်များသွားကြသလို ရဟန်း လည်း ဤအတိုင်းဖြစ်သင့်သည်။</p> <p>တောရပုဂ္ဂိုလ်မှန်လျှင် ပြည့်စုံရမည့် အကြောင်း ၄-ပါးမှာ- သီလ၊ ရောင့်ရဲမှု၊ ဣန္ဒြေစောင့်စည်းမှု၊ သတိသမ္ပဇဉ်တို့တည်း။ ဤ၄-ပါး မပြည့်စုံလျှင် တိရစ္ဆာန်များ၊ မုဆိုးများနှင့်နေသလို ဖြစ်တော့သည်၊ တောစောင့်နတ်များ ခြောက်လှန့်ရိုက်ပုတ် ထွက်ပြေးအောင်အပြုခံရ မကောင်းသတင်းဖြစ်ရမည်၊ အကြောင်း ၄-ပါးပြည့်စုံက တောနေမှုပြည့်စုံတော့၏။ မှန်၏။ သီလကိုဆင်ခြင် မှည့်တပေါက်မှမတင်၍ ပီတိဖြစ်၊ ဖြစ် ပျက်သုံးသပ် အရိယာနယ်ရောက်နိုင်သည်၊ တောစောင့်နတ်များလည်း ချီးမွမ်းခံရ ရေပေါ်ဆီလို ကျော်စောမှုလည်း ပြန့်တော့သည်။</p> <p>ဆိတ်ငြိမ်သောကျောင်း လူသံဆိတ်၍ အသံမရှိ ကြွေးကြော်သံမရှိသော ကျောင်း တည်း။ ဤအဓိပ္ပာယ်ကိုရည်၍ ဝိဘင်း ပါဠိတော်၌ ရွာနီးကျောင်း ဖြစ်စေကာမူ လူ ရှင်တို့ဖြင့် မပြွမ်းလျှင် ဆိတ်ငြိမ်ကျောင်း ဆိုအပ်သည်၏ဟု မိန့်။</p> <p>ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာများ ညောင်စောင်း အင်းပျဉ်၊ ဘုံလျှို၊ အုံး၊ ၂-ဘက် ဆောင်၊ တဘက်ဆောင်မိုးကျောင်း၊ ပြာသာဒ်ရှည်၊ ပြာသာဒ်ဦးပြည်း၊ တောင်ခေါင်း ပြအိုး၊ တန်ဆောင်း၊ လိုဏ်၊ ဝါးရုံ၊ သစ်ပင်ရင်း၊ မဏ္ဍပ်၊ ရဟန်းများဖဲရာ အရပ် တို့တည်း။</p> <p>သေနာသန ၄ မျိုးခွဲ ၂-ဘက်ဆောင်၊ တဘက်ဆောင်မိုးကျောင်း၊ ပြာသာဒ်ရှည်၊ ပြာသာဒ်ဦးပြည်း၊ တောင်ခေါင်းသည် ဝိဟာရ၊ ညောင်စောင်းအင်းပျဉ်၊ ဘုံလျှို၊ အုံးသည် ပဉ္စမပီဌ၊ အိပ်ရာလွှမ်းအခင်း၊ သားရေပိုင်းမြက်အခင်း၊ သစ်ရွက်အခင်းသည် သန္တတ၊ ရဟန်းများ ဖဲရာအရပ်သည် ဩကာသဟု ခွဲသည်၊ အားလုံး ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာချည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-679 <hr> ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးခွဲ အောက် ၃-အင်္ဂါတို့ဖြင့် သာသနာပ အယူ ၃-မျိုး (အယူရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး) ၏ အကျိုးမရှိပုံကို ပြသည်၊ စတုတ္ထအင်္ဂါဖြင့် ဘုရားရှင်၏ သာသနာ တွင်းအယူ (အယူရှိသူ) ၏ နက်နဲပုံကိုပြ၍ ဒေသနာတော်ကို အရဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် အထွတ် တပ်သည်။</p> <h3>၉-တဏှာသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင်က ရဟန်းတို့၊ အကြင်တဏှာသည် လွှမ်းမိုးဖျက်ဆီးအပ် ထက်ဝန်းကျင် မြှေးယှက်အပ်သောကြောင့် ယက်ကန်းချည်ထွေး၊ စာပေါင်းသိုက်၊ ဖြူဆံမြက် ပြိန်းမြက် ပမာ ဖြစ်နေသော ဤသတ္တလောကသည် ချမ်းသာကင်းသော မကောင်းသောလားရာ ပျက်စီး၍ကျရောက်ရာ သံသရာကို မလွန်မြောက်နိုင်၊ ကွန်ရက်ပမာ လှည့်လည်တတ် ပျံ့နှံ့တတ် ကပ်ငြိတတ်သော ထိုတဏှာကို သင်တို့အား ဟောကြားမည်၊ နာကြ၊ ကောင်းစွာနှလုံးသွင်းကြ၊ ဟောပေအံ့ဟု မိန့်ပြီး’</p> <p>ရဟန်းတို့၊ အကြင်တဏှာသည် လွှမ်းမိုးဖျက်ဆီးအပ် (လ) သံသရာကို မလွန်မြောက် နိုင်၊ ကွန်ရက်ပမာ (လ) ထိုတဏှာဟူသည်-အတွင်းသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါး ကိုစွဲ၍ ဤတဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါး၊ အပသန္တာန်၌ နည်းတူ ၁၈-ပါးဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>(၁) အတွင်းသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးကိုစွဲ၍ ဖြစ်ကုန်သော တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးဟူသည်- (အတွင်းသန္တာန်၌ ခန္ဓာရှိလတ်သော်) “ငါသည်ဖြစ်၏”ဟု တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိအားဖြင့် စွဲယူ၏၊ ဤသို့စွဲယူလတ်သော် “ငါသည် ဤသို့သော အခြင်းအရာ အားဖြင့်ဖြစ်၏”ဟု စွဲယူ၏၊ ဤသို့စွဲယူလတ်သော် “ငါသည် ဤသူတို့နှင့်တူ၏”ဟု စွဲယူ ၏၊ ဤသို့ စွဲယူလတ်သော် “ငါသည် တပါးသောအခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် အမြဲတည်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် အမြဲမတည်” ဟုစွဲယူ၏။</p> <p>(အဇ္ဈတ္တခန္ဓာ ရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဖြစ်လေသလော” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့သောအခြင်းအရာရှိသည် ဖြစ်လေသလော”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသူတို့နှင့် တူလေသလော”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်လေ သလော” ဟု စွဲယူ၏။ (အဇ္ဈတ္တခန္ဓာရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဖြစ်ပါမူကား ကောင်း လေစွ” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်ပါမူကား ကောင်းလေစွ” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသူတို့နှင့် တူပါမူကား ကောင်းလေစွ” ဟု စွဲယူ၏၊ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်ပါမူကား ကောင်း လေစွ” ဟု စွဲယူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-680 <hr> (အဇ္ဈတ္တခန္ဓာ ရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဖြစ်လတ္တံ့”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့ သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်လတ္တံ့” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသူတို့နှင့်တူသည် ဖြစ်လတ္တံ့” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်လတ္တံ့” ဟု စွဲယူ၏။ ဤ ၁၈-ပါးတို့တည်း။</p> <p>(၂) အပသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးကို စွဲ၍ဖြစ်ကုန်သော တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးဟူသည်’ (အပသန္တာန်၌ ခန္ဓာရှိလတ်သော်) “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဤသူတို့နှင့် တူ၏”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏” ဟုစွဲယူ၏။ (ဤ ၄-ပါး၌ “ဤခန္ဓာဖြင့်” စကားသည် အဇ္ဈတ္တမှ ပိုသလို ကြွင်း ၁၄-ပါးတို့၌လည်း ဤခန္ဓာဖြင့် တပ်၍မှတ်က အပသန္တာန်ဆိုင်ရာ ပြီးတော့သည်။) ဤ ၁၈-ပါးတို့တည်း။</p> <p>အတွင်းအပသန္တာန် ၂-ပါး၌ တဏှာဝိစရိုက် ၃၆-ပါးဖြစ်ကုန်၏၊ ဤအတူပင် ဤ သဘောရှိသော အတိတ်ကာလ၌ ၃၆-ပါး၊ အနာဂတ်ကာလ၌ ၃၆-ပါး၊ ပစ္စုပ္ပန် ကာလ၌ ၃၆-ပါး၊ ဤသို့ တဏှာဝိစရိုက် ၁၀၈-ပါးဖြစ်ကုန်၏။ တဏှာဟူသည် ဤသည် ပင်တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ကွန်ရက်ပမာတဏှာ ကွန်ရက်သည် ပတ်ပတ်လည် ချုပ်အပ်ရကား နှောင့်ယှက် ရှုပ်ထွေးသလို တဏှာလည်း ရှုပ်ထွေးသည်၊ ဘဝ ၃-ပါးတို့ကို လွှမ်းမိုးတည်သော တဏှာအား ထိုထိုဘဝ၌ မိမိ၏အစိတ်ဖြစ်သော ကွန်ရက်ရှိသောကြောင့်လည်း တဏှာ သည် ကွန်ရက်ပမာဖြစ်သည်။</p> <p>ယက်ကန်းချည်ထွေးပမာ သတ္တဝါ အထားအသို မကောင်း၊ ကြွက်လည်း ကိုက် ထားသော ယက္ကန်းချည်ထွေးသည် နေရာတိုင်းရှုပ်နေပြီး အရင်းအဖျား ရှာမရသလို တဏှာနှောင့်ယှက်အပ်သော သတ္တဝါများလည်း မိမိထွက်လမ်းကို အဖြောင့်မပြုနိုင်၊ စာပေါင်းသိုက်နှင့် မြက်များလည်း နည်းတူ အစရှာမရ ရှုပ်ထွေးသည်။</p> <p>ယူခြင်း ၂-မျိုး ထောက်၍၊ မထောက်ဘဲယူခြင်းတည်း၊ တပါးသောအခြင်းအရာ သို့မကပ်ဘဲ မထောက်ဘဲ မိမိသဘောကိုသာ အာရုံပြု၍ ၂-ဤသို့သောအခြင်းအရာအား ဖြင့် ဖြစ်၏ဟု စွဲယူ၏၊ မင်း စသည်တို့တွင် ငါသည် ဤသဘောအမျိုးအစား ဖြစ်၏ဟု တဏှာစသည်ဖြင့် စွဲယူ၏၊ ဤကား မထောက်ဘဲယူခြင်းတည်း။</p> <p>ထောက်၍ယူခြင်း ၂-မျိုး တူ မတူအားဖြင့် ထောက်ခြင်းတည်း၊ ၃--ငါသည် ဤသူတို့နှင့်တူ၏၊ သူလည်းမင်း ငါလည်းမင်း၊ ငါသည် ဤမင်းနှင့် တူ၏ဟု စွဲယူခြင်းကား<br> <br>စာမျက်နှာ-681 <hr> အတူအားဖြင့် ထောက်၍ယူခြင်းတည်း။ ၄-ငါသည်တပါးသောအခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏၊ သူမင်းပေမယ့် ငါက တခြားမင်းထက်မြတ်တဲ့ ရဟန်းဟု စွဲယူခြင်းကား မတူသော အားဖြင့် ထောက်ယူခြင်းမည်သည်။ ဤကား ပစ္စုပ္ပန်နှင့်စပ်၍ တဏှာကျက်စားရာ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>ကြွင်းတဏှာဝိစရိုက်များ ငါသည် အမြဲတည်၏၊ အမြဲမတည်၊ ဤ ၂-ပါးကား သဿတ ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ ၂-ပါးနှင့် စပ်သည်။ ငါသည် ဖြစ်လေသလောစသော ၄-ပါး ကား ယုံမှားသောအားဖြင့် ကြံခြင်းနှင့် စပ်၍မိန့်သည်၊ ငါသည်ဖြစ်ပါမူကား ကောင်း လေစွစသော ၄-ပါးတို့ကား တောင့်တသောအားဖြင့် ကြံခြင်းနှင့်စပ်၍ မိန့်သည်။ ငါသည် ဖြစ်လတ္တံ့ စသော ၄-ပါးကား အနာဂတ်နှင့်စပ်၍ မိန့်သည်၊ အဓိပ္ပာယ်မှာ ပဌမ ၄-ပါးကဲ့သို့ပင်။</p> <p>တဏှာဝိစရိုက် ၁၈-ပါးပေါင်းမှတ် မြဲ မမြဲ ၂-ပါးကား ဒိဋ္ဌိ ဦးခေါင်းရှိသော တဏှာဝိစရိုက်ဖြစ်၍ ၄-တွဲ၏ အစ အယူ ၄-မျိုးကား သုဒ္ဓသီသ သက်သက်ဦးခေါင်း ရှိသော တဏှာဝိစရိုက်များဖြစ်ကြသည်၊ ခေါင်း ၄-ခေါင်း၏ နောက် ၃-မျိုးစီ ၄-တွဲ ၁၂-ပါးကား သီသမူလက ဦးခေါင်းလျှင် အရင်းရှိသော တဏှာဝိစရိုက် တို့တည်း။ (၂+၄+၁၂=၁၈)</p> <h3>၁၀-ပေမသုတ်</h3> <p>ချစ်မြတ်နိုးခြင်း ၄-မျိုးမှာ ချစ်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းသည် ဖြစ်၏၊ ချစ်ခြင်း ကြောင့်အမျက်ထွက်ခြင်းသည် ဖြစ်၏၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းသည် ဖြစ်၏၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်းသည် ဖြစ်၏။</p> <p>ချစ်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းဖြစ်ပုံမှာ- ဤလောက၌ ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် ပုဂ္ဂိုလ်တဦး ကို အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်၏၊ ထိုသူချစ်အပ်သူကို တပါးသူများက အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆို၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါချစ်အပ်သူ ကို တပါးသူတို့က အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏၊” အကြံဖြစ်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုပြောဆိုသူတို့၌ ချစ်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏၊ ဤသို့တည်း။</p> <p>ချစ်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်း ဖြစ်ပုံမှာ- ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် ပုဂ္ဂိုလ်တဦးကို အလိုရှိအပ် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်၏၊ ထိုသူ ချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ် မနှစ်သက် မမြတ်နိုးအပ်သောစကားဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါ ချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ်သော စကားဖြင့် ပြောကုန်၏”ဟု အကြံ သည်ဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုပြောဆိုသူတို့၌ အမျက်ထွက်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏၊ ဤသို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-682 <hr> အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်းဖြစ်ပုံမှာ-- ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် တဦးကို အလိုမရှိ အပ်၊ ထိုသူမချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ်သောစကားဖြင့် ပြောဆိုကုန် ၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါမချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုမရှိအပ်သောစကား ဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြောဆိုသူတို့၌ ချစ်ခြင်း ကို ဖြစ်စေ၏၊ ဤသို့တည်း။</p> <p>အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်းဖြစ်ပုံမှာ– ပုဂ္ဂိုလ်တဦးသည် တဦးကို အလိုမရှိအပ်၊ ထိုသူမချစ်အပ်သူကို တပါးသူတို့က အလိုရှိအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆို ကုန်၏၊ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်အား “ငါမချစ်အပ်သူကို တပါးသူများက အလိုရှိအပ်သော စကားဖြင့် ပြောဆိုကုန်၏”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ထိုပဌမပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုပြောဆိုသူတို့၌ အမျက်ထွက်ခြင်းကို ဖြစ်စေ၏။ ဤသည်တို့တည်း။</p> <p>အကြင်အခါ၌ ရဟန်းသည် ပဌမဈာန်သို့ ရောက်နေ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ချစ်ခြင်း ကြောင့် ချစ်ခြင်းသည်လည်း ထိုအခါ၌ မဖြစ်၊ ချစ်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် ချစ်ခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ခြင်းသည် လည်း ထိုအခါ၌ မဖြစ်၊ ဒုတိယဈာန် (လ) စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ် အားလည်း ထိုအခါ ထို ၄-မျိုး မဖြစ်။</p> <p>အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်ကား ချစ်ခြင်း မုန်းခြင်းအားလုံးကို ပယ်အပ်၏။ အမြစ် ၎င်းကို ဖြတ်ပြီး နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ပြုပြီးဖြစ်၏။ တဖန် မဖြစ်ခြင်းကို ပြုအပ်၏၊ နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်း သဘောရှိ၏။ ဤရဟန်းကို (ဒိဋ္ဌိ၏ အစွမ်းအားဖြင့်) မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်သောရဟန်း ဆန့်ကျင်သဖြင့် မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်သော ရဟန်း၊ (တဏှာ ဝိစရိုက်၏ အစွမ်းအားဖြင့်) အခိုးမလွှတ်သောရဟန်း၊ အလျှံမလွှတ်သောရဟန်း၊ (ငါဟူသော မာန၏ အစွမ်းအားဖြင့်) မကြံမှိုင်သောရဟန်းဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းသည် (ဒိဋ္ဌိအစွမ်းအားဖြင့်) မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်ပုံမှာ-ဤသာသနာတော် ၌ ရဟန်းသည် ရုပ်ကို အတ္တအားဖြင့် ရုပ်ရှိသော အတ္တကိုလည်း၊ အတ္တ၌ ရုပ်ကိုလည်း၊ ရုပ်၌ အတ္တကိုလည်း အဖန်ဖန်ရှု၏။ ဝေဒနာစသော ကြွင်းခန္ဓာ ၄-ပါးကိုလည်း နည်း တူ ရှု၏။ ဤသို့ ချီးမြှောက်၏။</p> <p>မိမိကိုယ်ကို မချီးမြှောက်ပုံမှာ-ရုပ်ကို အတ္တအားဖြင့် ရုပ်ရှိသော အတ္တကိုလည်း၊ အတ္တ၌ ရုပ်ကိုလည်း၊ ရုပ်၌ အတ္တကိုလည်း အဖန်ဖန် မရှု၊ ဝေဒနာစသည်ကိုလည်း မရှု၊ ဤသို့ မချီးမြှောက်။<br> <br>စာမျက်နှာ-683 <hr> ရဟန်းသည် ဆန့်ကျင်သဖြင့် မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်ပုံမှာ-ရဟန်းသည် ဆဲရေးသူ ကို ပြန်၍ ဆဲရေး၏။ ပုတ်ခတ်သူကို ပြန်၍ ပုတ်ခတ်၏။ ဤသို့ ချီးမြှောက်၏၊ မချီး မြှောက်ပုံမှာ’ဆဲရေးသူစသည်များကို ပြန်၍ဆဲရေးခြင်းစသည်တည်း။</p> <p>ရဟန်းသည် (တဏှာဝိစရိုက်၏အစွမ်းအားဖြင့်) အခိုးလွှတ်ပုံမှာ...“ငါသည်ဖြစ်၏” ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါ သည် ဤသူတို့နှင့် တူ၏”ဟု စွဲယူ၏။ “ငါသည် တပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်၏”ဟု စွဲယူ၏။ (တဏှာသုတ်အတိုင်း ၁၈-ပါး မှတ်) ဤသို့ အခိုးလွှတ်၏။ အခိုး မလွှတ်ပုံမှာ “ငါသည် ဖြစ်၏”ဟု မစွဲယူစသည်တို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းသည် (အပသန္တာန်၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ ၅-ပါးကိုစွဲ၍ တဏှာဝိစရိုက်၏ အစွမ်းအားဖြင့်) အလျှံလွှတ်ပုံမှာ- ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဖြစ်၏ဟု စွဲယူ၏။ (ဤခန္ဓာဖြင့်ဟူ သော စကားအထူးထည့်၍ ၁၈-ပါးလုံး အထက်အတ္တအတိုင်း တဏှာသုတ်အတိုင်း မှတ်) ဤသို့ အလျှံလွှတ်၏။ အလျှံမလွှတ်ပုံမှာ...“ငါသည် ဤခန္ဓာဖြင့် ဖြစ်၏”ဟု မစွဲယူစသည်တို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းသည် (ငါဟူသော မာန၏အစွမ်းအားဖြင့်) ကြံမှိုင်ပုံမှာ-ရဟန်းသည် ငါ ဟူသောမာနကို ပယ်အပ်ပြီး အရင်းအမြစ် ဖြတ်အပ်ပြီး၊ နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုအပ်ပြီး တဖန် မဖြစ်ခြင်းကို ပြုအပ်ပြီး မဟုတ်၊ နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိ သည် မဟုတ်၊ ဤသို့ ကြံမှိုင်၏၊ မကြံမှိုင်ပုံမှာ-ငါဟူသောမာနကို ပယ်အပ်ပြီး ဖြစ်၏။ (လ) နောင်အခါမဖြစ်ခြင်း သဘောရှိ၏။ ဤသို့ မကြံမှိုင်ဟု မိန့်။</p> <p>အခိုးအလျှံလွှတ် ကြံမှိုင် အတွင်းသန္တာန် ခန္ဓာကိုစွဲ၍ တဏှာဝိစရိုက်အားဖြင့် အခိုးလွှတ်၊ အပသန္တာန် ခန္ဓာစွဲ၍ အလျှံထွက်၊ ငါဟူသောမာနနှင့်စပ်၍ ကြံမှိုင်သည်၊ ဤကား အထူးတည်း။</p> <h3>(၂၁) ၅-သပ္ပုရိသဝဂ်၊ ၁-သိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာကို သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာကို၊ သူတော်ကောင်းကို သူတော် ကောင်းထက် သူတော်ကောင်းကို သင်တို့အား ဟောကြားပေအံ့ဟု ဝန်ခံတော်မူပြီး ဘုရားရှင်က သူယုတ်မာဟူသည်...ဤလောက၌ အချို့သူသည် သူ့အသက်သတ်၊ မပေး သည်ကိုယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ မှားယွင်းစွာကျင့်၊ အမှားပြော၊ မေ့လျော့ကြောင်း သေရည်ကို သောက်၏၊ ဤသူတည်း။</p> <p>သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာဟူသည်-မိမိလည်း သူ့အသက်ကိုသတ်၊ သူတပါးကို လည်း သတ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၏။ (ကြွင်း ၄-ပါးနည်းတူ။) ဤသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-684 <hr> သူတော်ကောင်းဟူသည်--သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည် ၅-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ်၏။ ဤသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်းဟူသည်- မိမိလည်း သူ့အသက်ကို သတ် ခြင်းစသည် ၅-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ်၏။ သူတပါးကိုလည်း ယင်း ၅-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ် ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေ၏။ ဤသူတည်းဟု မိန့်။</p> <p>သူယုတ်မာဟူသည် အချည်းနှီး တွေဝေသော အဝိဇ္ဇာသည် ကန်းအောင်ပြုအပ် သော လူမိုက်တည်း။ ရန် ၅-ပါးနှင့်စပ်၍ ဤသုတ်ဟောအပ်သည်။</p> <h3>၂-အဿဒ္ဓသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ သဒ္ဓါတရားမရှိ၊ ရှက်ခြင်းမရှိ၊ ထိတ်လန့်ခြင်းမရှိ၊ အကြားအမြင် နည်း၏။ ပျင်းရိ၏၊ သတိလွတ်ကင်း၏၊ ပညာမရှိ၊ ဤသူတည်း။</p> <p>သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာ မိမိလည်း သဒ္ဓါတရားစသည် မရှိ၊ သူတပါးကို လည်း သဒ္ဓါတရားစသည် မရှိခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း သဒ္ဓါတရားစသည် ရှိသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်း မိမိလည်း သဒ္ဓါတရား စသည်နှင့် ပြည့် စုံ၍ သူတပါးကိုလည်း သဒ္ဓါတရား စသည်နှင့် ပြည့်စုံခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း၊ (သူယုတ်တို့၏ အကျင့်နှင့် စပ်၍ ဤသုတ်ဟောသည်။)</p> <h3>၃--သတ္တကမ္မသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ သူ့အသက်သတ်၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ မှားယွင်းစွာ ကျင့်၊ အမှားပြော၊ ကုန်းစကားပြော၊ စကားကြမ်းပြော၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ပြောဆိုသူတည်း။</p> <p>သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်ကို ပြု၍ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်းစသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်သူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်း မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၍ သူတပါးကိုလည်း ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-685 <hr> ကာယဒွါရ ဝစီဒွါရနှင့် စပ်၍ ဤသုတ်ဟောသည်စသည်အရ သူယုတ်မာဖြစ် ကြောင်းတွင် ပါဝင်သော တရားများအားလုံးယူ နောက်နည်းတူ။</p> <h3>၄-ဒသကမ္မသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ တတိယသုတ် ၇-ပါးနှင့် မက်မောခြင်းများ၊ ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိ အယူမှားရှိသူတည်း။</p> <p>အလွန်ယုတ်သူ မိမိလည်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည် ပြု၍ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်း စသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်မှ ရှောင်ကြဉ်သူတည်း။</p> <p>အလွန်ကောင်းသူ မိမိလည်း သတ်ခြင်းစသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၍ သူတပါးကိုလည်း ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း၊ (မနောဒွါရပါထပ်၍ ဒွါရ ၃-ပါးလုံး ပါဝင်စေ၍ ဤသုတ်ဟောသည်၊ သူယုတ်မာထက် သူယုတ်မာကို အလွန်ယုတ်သူဟု လည်းကောင်း၊ သူတော်ကောင်းထက် သူတော်ကောင်းကို အလွန်ကောင်းသူဟု လည်း ကောင်း အဓိပ္ပာယ်ကျ စကားချုံးပြသည်၊)</p> <h3>၅-အဋ္ဌင်္ဂိကသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ အယူမှား၊ အကြံမှား၊ စကားမှား၊ အလုပ်မှား၊ အသက်မွေးမှား၊ အားထုတ်မှုမှား၊ အောက်မေ့မှုမှား၊ တည်ကြည်မှုမှား ရှိသူတည်း။</p> <p>အလွန်ယုတ်သူ မိမိလည်း အယူမှားစသည်ရှိ၍ သူတပါးကိုလည်း အယူမှား စသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း အယူမှန်စသည် ရှိသူတည်း။</p> <p>အလွန်ကောင်းသူ မိမိလည်း အယူမှန်စသည်ရှိ၍ သူတပါးကိုလည်း အယူမှန် စသည်၌ ဆောက်တည်စေသူတည်း။</p> <p>(မိစ္ဆတ္တတရား ၈-ပါးနှင့်စပ်၍ ဤသုတ်ဟောအပ်သည်။)</p> <h3>၆ - ဒသမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>သူယုတ်မာ အယူမှား၊ (လ) အသိဉာဏ်မှား၊ လွတ်မြောက်မှုမှား ရှိသူတည်း၊ ကြွင်း ၃-ဦးသိသာပြီ၊ အထက် ၈-ပါးတွင် ၂-ပါးတိုး၏၊ မိစ္ဆတ္တရား ၁၀-ပါးနှင့် စပ်၍ ဟောအပ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-686 <hr> သူယုတ် သူ့အသက်ကို သတ်လေ့ ရှိ၏၊ (လ) အယူမှားရှိ၏၊ ဤသူတည်း။ ကြွင်း ၃-ဦး သိသာပြီ၊ သူယုတ်ထက် သူယုတ်၊ သူကောင်း သူကောင်းထက် သူကောင်းဟု ခေါ်သည်၊ သူယုတ်ဟူသည် ညစ်ညူးသောသူ၊ သူကောင်းဟူသည် အပြစ်မရှိသူတည်း။</p> <h3>၈ ‘ဒုတိယ ပါပဓမ္မသုတ်</h3> <p>သူယုတ် အယူမှား (လ) အသိဉာဏ်မှား လွတ်မြောက်မှုမှား ရှိသူတည်း၊ သူယုတ် ထက် သူယုတ်စသည် ၃-ဦး သိသာပြီ။</p> <h3>၉--တတိယပါပဓမ္မသုတ်</h3> <p>ယုတ်ညံ့သော တရားရှိသူ သူ့အသက်သတ်၊ (လ) အယူမှားရှိသူတည်း၊ ယုတ် သော တရားရှိသူထက် ယုတ်ညံ့သော တရားရှိသူ၊ ကောင်းမြတ်သော တရားရှိသူ၊ ကောင်းမြတ်သော တရားရှိသူထက် ကောင်းမြတ်သော တရားရှိသူတို့လည်း၊ သိသာပြီ။</p> <h3>၁၀ – စတုတ္ထ ပါပဓမ္မသုတ်</h3> <p>ယုတ်ညံ့သော တရားရှိသူ အယူမှား (လ) အသိဉာဏ်မှား လွတ်မြောက်မှုမှား ရှိသူ တည်း၊ ကြွင်း ၃-ဦးအမည် အဓိပ္ပာယ် သိသာပြီ။</p> <p>(ဤ ၁၀-သုတ်လုံး လူ့ကျင့်ဝတ်ကို ဟောအပ်သည်၊ သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ် ဖြစ်စေကာမူ သင့်သည်သာ။)</p> <h3>(၂၂) ၂-ပရိသဝဂ်၊ ၁-ပရိသသုတ်</h3> <p>ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သူ ၄-မျိုးမှာ-ဤသာသနာတော်၌ ယုတ်ညံ့သောတရား ရှိသည့် ဒုဿီလရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမတို့တည်း။ ပရိသတ်ကို တင့်တယ် စေတတ်သူ ၄-မျိုးမှာ-ကောင်းမြတ်သော တရား ရှိသည့် သီလဝန္တ ရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမ၊ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမတို့ တည်း။ (ရှေ့ဝိသေသန ပုဂ္ဂိုလ်ကုန်လိုက်။)</p> <h3>၂-ဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသည်ဆောင်ယူ၍ထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ရောက်ရ၏၊ ၄-မျိုး မှာ ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-687 <hr> တရား ၄-မျိုးရှိသည်ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရ၏၊ ၄-မျိုးမှာ-ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောသုစရိုက်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့ တည်း။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသည် မနောဒုစရိုက်၌ ပါဝင်သော်လည်း အပြစ်ကြီး၍ သီးခြားဆိုသည်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ၏ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်၍ သမ္မာဒိဋ္ဌိကိုလည်း သီးခြားပင် ဆို၏။</p> <h3>၃-အကတညုတာသုတ်</h3> <p>ငရဲမုချရောက်ကြောင်း ၄-မျိုးမှာ– ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်၊ သူ့ ကျေးဇူးကို မသိမူ၍ ထင်စွာမပြုခြင်းတို့တည်း။ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း အပြန်အားဖြင့် သိလေ၊ (ဒိဋ္ဌိသုတ်ကဲ့သို့ ခေါင်းစီးဟောသော်လည်း ချုံးရေးသည်။)</p> <h3>၄ - ပါဏာတိပါတီသုတ်</h3> <p>ငရဲ-သူ့အသက်သတ်၊ ခိုး၊ ကာမဂုဏ်မှား၊ အမှားပြော၏။</p> <p>နတ်ပြည်- အပြန်အားဖြင့် ၄-ပါးတည်း။ (ကံ၊ ကိလေသာ ၄-ပါး၊ ထို ၄-ပါး၏ ဆန့်ကျင်ဘက်နှင့် စပ်၍ ဟောသည်။)</p> <h3>၅-ပဌမ မဂ္ဂသုတ်</h3> <p>ငရဲ-အယူမှား၊ အကြံမှား၊ စကားမှား၊ အလုပ်မှား ရှိ၏။ အပြန် အားဖြင့် နတ် ပြည် မိစ္ဆတ္တ ၄-ပါးနှင့် စပ်သည်။</p> <h3>၆ - ဒုတိယမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>ငရဲ’အသက်မွေးမှား၊ အားထုတ်မှုမှား၊ အောက်မေ့မှုမှား၊ တည်ကြည်မှုမှား ရှိ၏၊ အပြန်အားဖြင့် နတ်ပြည်၊ ကြွင်း မိစ္ဆတ္တ ၄-ပါးနှင့် စပ်သည်။</p> <h3>၇-ပဌမဝေါဟာရပထသုတ်</h3> <p>ငရဲ-မမြင်သည်၌ မြင်၊ မကြားသည်၌ကြား၊ မတွေ့သည်၌ တွေ့၊ မသိသည်၌ သိ၏ ဟု ဆို၏။ မမြင်သည်၌ မမြင်ဟု ဆို၏စသည်ကား နတ်ပြည်။</p> <h3>၈-ဒုတိယ ဝေါဟာရပထသုတ်</h3> <p>ငရဲ - မြင်သည်၌ မမြင်၊ ကြားသည်၌ မကြား၊ တွေ့သည်၌ မတွေ့၊ သိသည်၌ မသိဟု ဆို၏။ မြင်သည်၌ မြင်၏ဟုဆို၏စသည်ကား နတ်ပြည်။ ဤသုတ် ၂-သုတ်ကား အရိယာတို့၏ ဝေါဟာရနှင့်စပ်၍ မိန့်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-688 <hr> ငရဲ-သဒ္ဓါတရား၊ သီလ၊ ရှက်ခြင်း၊ ထိတ်လန့်ခြင်း မရှိ၊ သဒ္ဓါတရား ရှိ၏စသည် ကား နတ်ပြည်။</p> <h3>၁၀-ဒုဿီလသုတ်</h3> <p>ငရဲ-သဒ္ဓါတရား သီလ မရှိ၊ ပျင်းရိ၏။ ပညာမရှိ။ သဒ္ဓါတရား ရှိ၏စသည်ကား နတ်ပြည်။ ဤ ၂-သုတ်ကား သူယုတ်မာ သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားနှင့်စပ်၍ ဟော သည်။ (အကောင်းဘက်၌ လောကီ လောကုတ္တရာ ရောဟောသည်၊ ၉-သုတ်တို့၌ နတ် ပြည်ဟုသာဆိုသော်လည်း ၃-မဂ် ၃-ဖိုလ် ရနိုင်သည်)။</p> <h3>(၂၃) ၃-ဒုစ္စရိတဝဂ်၊ ၁-ဒုစ္စရိတသုတ်</h3> <p>ဝစီဒုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ-အမှားပြော၊ ကုန်းစကားပြော၊ စကားကြမ်းပြော၊ ပြိန် ဖျင်းသောစကားကို ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဝစီသုစရိုက် ၄-မျိုးမှာ- အမှန်ပြော၊ ကုန်းစကားမပြော၊ သိမ်မွေ့ သော စကား ပြော၊ ပညာဖြင့် ချင့်ချိန်၍ ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၂--ဒိဋ္ဌိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော မိုက်၍ မလိမ္မာသော သူယုတ်မာသည် တူးဖြို ဖျက်ဆီး အပ်သော မိမိကိုယ်ကို ရွက်ဆောင်၏၊ အပြစ် ရှိ၍ ပညာရှိများလည်း ကဲ့ရဲ့ အပ်၏၊ မကောင်းမှု များစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ– ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောဒုစရိုက်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။</p> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် မတူးဖြို မဖျက် ဆီးအပ်သော မိမိကိုယ်ကို ရွက်ဆောင်၏၊ အပြစ်ကင်း၍ ပညာရှိများလည်း မကဲ့ရဲ့အပ်၊ ကုသိုလ် များစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ– ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောသုစရိုက်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။ (နောက်သုတ်များ၌ စာကိုယ်သာ ပြသည်။)</p> <h3>၃-အကတညုတာသုတ်</h3> <p>သူယုတ်- ကာယ ဝစီ မနောဒုစရိုက်၊ သူ့ကျေးဇူးကို မသိ၍ ထင်စွာ မပြုခြင်း တို့တည်း။</p> <p>သူတော်ကောင်း- ကာယ ဝစီ မနောသုစရိုက်၊ သူ့ကျေးဇူးကို သိ၍ ထင်စွာ ပြုခြင်း တို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-689 </p><hr> <h3>၄ ပါဏာတိပါတီသုတ်</h3> <p>သူယုတ်... သတ်လေ့ရှိ၊ မပေးသည်ကို ယူ၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ အမှားကျင့်၊ အမှားပြော ဆို၏။</p> <p>သူတော်ကောင်း- သူ့အသက်သတ်ခြင်းစသည်မှ ရှောင်ကြဉ်၏။</p> <h3>၅-ပဌမ မဂ္ဂသုတ်</h3> <p>သူယုတ်− အယူမှား၊ အကြံမှား၊ စကားမှား၊ အလုပ်မှားရှိ၏။<br> သူတော်ကောင်း - အယူမှန်၊ အကြံမှန်၊ စကားမှန်၊ အလုပ်မှန်ရှိ၏။</p> <h3>၆ — ဒုတိယမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>သူယုတ်-အသက်မွေးမှုမှား၊ လုံ့လမှား၊ အောက်မေ့မှုမှား၊ တည်ကြည်မှုမှား ရှိ၏။<br> သူတော်ကောင်း-အသက်မွေးမှု မှန်၊ လုံ့လ မှန်၊ အောက်မေ့မှု မှန်၊ တည်ကြည်မှု မှန်၏။</p> <h3>၇- ပဌမ ဝေါဟာရပထသုတ်</h3> <p>သူယုတ်က မမြင်သည်၌မြင်၊ မကြားသည်၌ကြား၊ မတွေ့သည်၌ တွေ့၊ မသိသည်၌ သိ၏ဟု ဆို၏။</p> <p>သူတော်ကောင်း- မမြင်သည်၌ မမြင်၊ မကြားသည်၌ မကြား၊ မတွေ့သည်၌ မတွေ့၊ မသိသည်၌ မသိဟု ဆို၏။</p> <h3>၈-ဒုတိယ ဝေါဟာရ ပထသုတ်</h3> <p>သူယုတ်-မြင်သည်၌ မမြင်၊ ကြားသည်၌ မကြား၊ တွေ့သည်၌ မတွေ့၊ သိသည်၌ မသိ ဟုဆို၏။</p> <p>သူတော်ကောင်း-မြင်သည်၌ မြင်၊ ကြားသည်၌ ကြား၊ တွေ့သည်၌ တွေ့၊ သိသည်၌ သိ၏ဟု ဆို၏။</p> <h3>၉-အဟိရိကသုတ်</h3> <p>သူယုတ်− သဒ္ဓါတရား၊ သီလ၊ ရှက်ခြင်း၊ ထိတ်လန့်ခြင်း မရှိ။<br> သူတော်ကောင်း- သဒ္ဓါတရားစသည်ရှိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-690 </p><hr> <h3>၁၀- ဒုပ္ပညသုတ်</h3> <p>သူယုတ်... သဒ္ဓါတရားမရှိ၊ သီလမရှိ၊ ပျင်းရိ၏၊ ပညာမရှိ။<br> သူတော်ကောင်း’သဒ္ဓါ သီလ လုံ့လ ပညာ ရှိ၏။</p> <h3>၁၁-ကဝိသုတ်</h3> <p>ပညာရှိ ကဝိပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ– ကြံ၍ စီရင်နိုင်သောပညာရှိ စိန္တာကဝိ၊ ကြား၍ ပြုစီရင်နိုင်သောပညာရှိ သုတကဝိ၊ အနက်တစုံတခုကိုမှီ၍ ပြုစီရင်နိုင်သောပညာရှိ အတ္ထ ကဝိ၊ တခဏချင်း မိမိဉာဏ်ဖြင့် ပြုစီရင်နိုင်သောပညာရှိ ပဋိဘာန ကဝိတို့တည်း။ (ဝဂီသထေရ်လိုပုဂ္ဂိုလ်ကား ပဋိဘာန ကဝိတည်း။)</p> <h3>(၂၄) ၄-ကမ္မဝဂ်၊ ၁-သံခိတ္တသုတ်</h3> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြု၍ ငါဟောကြားအပ်သော ကံ ၄-မျိုးမှာ - မည်းညစ်၍ မည်းညစ်သည့်အကျိုးရှိသောကံ၊ ဖြူစင်၍ ဖြူစင်ကျိုးရှိသောကံ၊ မည်းညစ် ဖြူစင်၍ မည်းညစ်ဖြူစင်ကျိုး ရှိသောကံ၊ မမည်းညစ် မဖြူစင်၍ မမည်းညစ် မဖြူ စင်ကျိုးရှိသည့်ကံ၊ ကံကုန်ဆုံးရန်ဖြစ်သော ကံတို့တည်း။</p> <p>မည်းညစ်သောကံ အကုိုလ် ကမ္မပထ ၁၀-ပါးတည်း၊ အပါယ်ဘုံ၌ အကျိုး ပေးသောကြောင့် မည်းညစ်သည့်အကျိုးရှိသည်။ ကုသိုလ် ကမ္မပထ ၁၀-ပါးသည် ဖြူစင်သောကံမည်၏၊ နတ်ပြည်၌ ဖြစ်စေတတ်သောကြောင့် ဖြူစင်ကျိုးရှိသည်။</p> <p>မည်းညစ်ဖြူစင်သောကံ ရောနေသော ကံတည်း၊ ချမ်းသာ ဆင်းရဲ အကျိုးပေး သည်။ မှန်၏၊ ရောသောကံကိုပြု၍ အကုသိုလ်ကြောင့် တိရစ္ဆာန်မျိုး မင်္ဂလာဆင် စသည်တို့၌ဖြစ်၊ ကုသိုလ်ကြောင့် ပဝတ္တိအခါ၌ ချမ်းသာ ခံစားရသည်။ ကုသိုလ် ကြောင့် မင်းမျိုး၌ဖြစ်၊ ပဝတ္တိအခါ အကုသိုလ်ကြောင့် ဆင်းရဲ ခံစားရသည်။</p> <p>မမည်းညစ် မဖြူစင်သောကံ ... ဆင်းရဲကုန်အောင် ပြုတတ်သော မဂ်ဉာဏ် ၄-ပါး။ မှန်၏၊ မည်းညစ်သောကံဖြစ်က ဆင်းရဲကျိုး၊ ဖြူစင်သောကံဖြစ်က ချမ်းသာကျိုး ပေးရပေမည်၊ ၂-မျိုးလုံး အကျိုးမပေးသောကြောင့်တည်း။</p> <h3>၂-ဝိတ္ထာရသုတ်</h3> <p>ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက်မှောက်ပြု၍ ငါဟောကြားအပ်သော ကံ ၄-မျိုးမှာ- မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုးရှိသည့်ကံစသည် ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-691 <hr> မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုးရှိသည့် ကံဟူသည်’ဤလောက၌ အချို့သူသည် အပြစ် ရှိသော ကာယ ဝစီ မနော သင်္ခါရကို ပြုစီရင်သောကြောင့် အပြစ်ရှိသော လောက၌ ဖြစ်ကာ ထိုသူကို အပြစ်ရှိသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿ တို့သည် တွေ့ထိကုန်၏၊ ထိုသို့တွေ့ လတ်သော် ထိုသူသည် ငရဲ၌ ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကဲ့သို့ အပြစ်ရှိသော စင်စစ် ဆင်းရဲ သည့် ဝေဒနာကို ခံစားရ၏, ဤကံတည်း။</p> <p>ဖြူစင်၍ ဖြူစင်ကျိုးရှိသည့် ကံဟူသည်’အချို့သူသည် အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနော သင်္ခါရကို ပြုစီရင်သောကြောင့် အပြစ်မရှိသော လောက၌ဖြစ်ကာ ထိုသူကို အပြစ်မရှိသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿတို့သည် တွေ့ထိကုန်၏၊ ထိုသို့တွေ့ထိလတ်သော် ထိုသူ သည် သုဘကိဏှာ ဗြဟ္မာတို့ကဲ့သို့ အပြစ်မရှိသော စင်စစ် ချမ်းသာသည့် ဝေဒနာကို ခံစားရ၏၊ ဤကံတည်း။</p> <p>မည်းညစ်ဖြူစင်၍ မည်းညစ်ဖြူစင်ကျိုး ရှိသည့်ကံဟူသည်- အချို့သူသည် အပြစ် ရှိမရှိ ရောနှောသော ကာယ ဝစီ မနော သင်္ခါရတို့ ပြုစီရင်သောကြောင့် အပြစ်ရှိ မရှိ ရောနှောသော လောက၌ဖြစ်ကာ ထိုသူကို အပြစ်ရှိမရှိ ရောနှောသော တွေ့ထိခြင်း ဖဿတို့သည် ထိကုန်၏၊ ထိုသို့ တွေ့ထိလတ်သော် ထိုသူသည် လူ၊ အချို့သောနတ်၊ အချို့သောဝေမာနိက ပြိတ္တာတို့ကဲ့သို့ အပြစ်ရှိ မရှိရောနှောသော ချမ်းသာဆင်းရဲ ပြိုးပြွမ်းသည့် ဝေဒနာကို ခံစားရ၏၊ ဤကံတည်း။</p> <p>မမည်းညစ် မဖြူစင်၍ မမည်းညစ် မဖြူစင်ကျိုး ရှိသည့် ကံကုန်ဆုံးရန် ဖြစ်သော ကံဟူသည်-ထိုကံ ၄-ပါးတို့တွင် အထက်ကံ ၃-ပါးကို ပယ်ရန် လှုံ့ဆော်ခြင်း မဂ် စေတနာတည်း။</p> <p>ကာယသင်္ခါရ ကာယဒွါရ၌ ဖြစ်သော စေတနာတည်း။<br> ငရဲသားများ သူတို့နှင့်အတူ ဆင်းရဲသူ မည်သူမျှ မရှိ၊ အချို့ နတ်ဟူသည် ကာမာဝစရနတ်များတည်း၊ ယင်းတို့ကား တန်ခိုးကြီးနတ်များကိုမြင်လျှင် နေရာမှ ထပေးရ၊ ကိုယ်ရုံချရ၊ လက်အုပ်ချီရစသည်ဖြင့် ရံခါဆင်းရဲသည်၊ နဂါးဂဠုန် ဆင်မြင်းစသည် များကား လူများလိုပင် ချမ်းသာဆင်းရဲ ရောသည်။</p> <h3>၃’သောဏကာယနသုတ်</h3> <p>သိခါမောဂ္ဂလာန်ပုဏ္ဏားသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ် နှုတ်ဆက်ထိုင်ပြီး ဘုရားရှင် အား အရှင်ဂေါတမ၊ ယခင့် ယခင် နေ့တို့၌ သောဏကာယန လုလင်သည် အကျွန်ုပ် ထံ ချဉ်းကပ်၍ “ရဟန်းဂေါတမသည် ကံအားလုံးကို မပြုရဟု ပညတ်၏၊ ထိုသို့ ပညတ်သူသည် သတ္တလောက၏ ပြတ်ခြင်းကို ဆိုရာရောက်၏၊ အရှင်၊ ဤသတ္တလောက<br> <br>စာမျက်နှာ-692 <hr> သည် ကံသဘောရှိ၏၊ ကံကို အားထုတ်ခြင်းကြောင့် တည်၏”ဟု အကျွန်ုပ်အား ဤစကားကို ဆိုပါသည်ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ပုဏ္ဏား၊ သောဏကာယန လုလင်ကို မြင်ဖူးသည်ကိုမျှ ငါမသိစဖူး၊ ဤစကားမျိုး ပြောသည်ဟူသည် ဘယ်မှာ ဖြစ်နိုင်အံ့နည်း၊ ကိုယ်တိုင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် မျက်မှောက်ပြု၍ ငါဟောကြားအပ်သော ကံ ၄-မျိုးမှာ မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုး ရှိသည့် ကံစသည် ဖြင့် အထက်ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်း ဟောတော်မူသည်။</p> <p>သိခါမောဂ္ဂလာန်ပုဏ္ဏား ဦးခေါင်းအလယ်၌ ဦးစွန်းကြီးရှိသော မောဂ္ဂလာန အနွယ်ရှိသော ပုဏ္ဏားတည်း။ သောဏကာယနကား ယင်းပုဏ္ဏား၏ တပည့်ရင်း ဖြစ်၏။ လွန် ပြီးပဌမနေ့မှ စ၍ ဝါ မနေ့ကစ၍ ယခင်နေ့၊ လွန်ပြီး ဒုတိယနေ့မှ စ၍ ဝါ တနေ့ကစ၍ ယခင့် ယခင်နေ့ဟု မှတ်။</p> <h3>၄ - ပဌမသိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>၁-ကံမှာ’သူ့အသက်သတ်၊ ခိုးမှု၊ ကာမေသု၊ မုသာ၊ သေသူရာတည်း။<br> ၂-ကံမှာ-သတ်ခြင်းစသည်ကို ရှောင်ကြဉ်သော ကံတည်း။<br> ၃-ကံမှာ-အပြစ်ရှိ မရှိ ရောနှောသော ကာယဝစီ မနောသင်္ခါရကို ပြုခြင်း။<br> ၄-ကံမှာ-အထက်ကံ ၃-ပါးပယ်ရန် လှုံ့ဆော်သော မဂ်စေတနာ။</p> <h3>၅-ဒုတိယသိက္ခာပဒသုတ်</h3> <p>၁-ကံမှာ-မိဘ ရဟန္တာသတ်၊ ဘုရားကို ပြစ်မှားလိုစိတ်ဖြင့် သွေးစိမ်းတည်စေ၊ သံဃာကို သင်းခွဲ၏။</p> <p>၂-ကံမှာ-အကုသလ ကမ္မပထတရား ၁၀-ပါးမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း။<br> ၃-ကံမှာ-အပြစ်ရှိ မရှိ ရောနှောသော ကာယ ဝစီ မနောသင်္ခါရကို ပြုခြင်း။<br> ၄-ကံမှာ’အထက်ကံ ၃-ပါးပယ်ရန် လှုံ့ဆော်သော မဂ်စေတနာ။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။မည်းညစ်၍ မည်းညစ်ကျိုးရှိသော ကံစသည်ဖြင့် အမည်အပြည့်အစုံကို ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်း သိ၊ နောက်နည်းတူ။<br> <br>စာမျက်နှာ-693 </p><hr> <h3>၆-အရိယမဂ္ဂသုတ်</h3> <p>၁-၂-၃-ကံမှာ’ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်းပင်။<br> ၄-ကံမှာ-အယူမှန် သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ (လ) တည်ကြည်မှုမှန် သမ္မာသမာဓိတို့တည်း။</p> <p>သတိပညာ ၂-ပါးသာကံ သတိဖြင့် အာရုံသို့ ကပ်တည်၍ ပညာဖြင့် ပိုင်းခြား သောကြောင့်တည်း။ ကြွင်းတရားများကား အင်္ဂါသာ ဖြစ်၍ ကံမဖြစ်၊ ဗောဇ္ဈင်၌ လည်း နည်းတူ၊ အဘိဓမ္မာ၌ကား မဂ္ဂင်တရားအားလုံးကို စေတနာနှင့် ယှဉ်သော ကံ ဟု ဖွင့်သည်။</p> <h3>၇ – ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်</h3> <p>၁-၂-၃ ကံမှာ-ဝိတ္ထာရသုတ်အတိုင်းပင်။</p> <p>၄-ကံမှာ-သစ္စာ ၄-ပါးကို သိကြောင်း အောက်မေ့မှု သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်၊ ပညာ (ဓမ္မဝိစယ)၊ လုံ့လဝီရိယ၊ နှစ်သိမ့်မှု ပီတိ၊ ငြိမ်းချမ်းမှု ပဿဒ္ဓိ၊ တည်ကြည်မှု သမာဓိ၊ လျစ် လျူရှုမှု ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်တို့တည်း။</p> <h3>၈-သာဝဇ္ဇသုတ်</h3> <p>တရား ၄-ပါးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ ရောက်ရ၏။ ၄-မျိုး မှာ’အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။ နတ်ပြည်ရောက်ရသော ၄-မျိုးမှာ’အပြစ်မရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံ သမ္မာဒိဋ္ဌိတို့တည်း။ ၉-အဗျာပဇ္ဈ သုတ်ကိုလည်း သုတ်နာမည်ထူးသည်မှတပါး နည်းတူပင် ဟောအပ်၏။</p> <h3>၁၀-သမဏသုတ်</h3> <p>ဤသာသနာတော်၌သာလျှင် ပဌမ ဒုတိယ တတိယ စတုတ္ထ သမဏမျိုးကို ရနိုင်ကုန် ၏၊ သာသနာပြင်ပ အယူဝါဒတို့သည် ထိုဆိုပြီးသမဏ ၄-မျိုးတို့မှ ဆိတ်သုဉ်းကုန်၏၊ ရဟန်းတို့၊ ဤသို့ရဲရင့်သောစကားကို ကြုံးဝါးကြကုန်လော့။</p> <p>ပဌမ သမဏမျိုးဟူသည်... သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်းကြောင့် အပါယ် မကျ၊ ကိန်းသေမြဲသော အထက်မဂ် ၃-ပါး လားရာရှိသော သောတာပန်တည်း။</p> <p>ဒုတိယသမဏမျိုးဟူသည်... သံယောဇဉ် ၃-ပါး အကြွင်းမဲ့ကုန်၍ ရာဂ ဒေါသ မောဟ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် ဤ လူ့ပြည်သို့ တကြိမ်သာလာ၍ ဆင်းရဲ၏ အဆုံး ကိုပြုသော သကဒါဂါမ်တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-694 <hr> တတိယ သမဏမျိုးဟူသည်- အောက်ပိုင်းသံယောဇဉ် ၅-ပါး အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခြင်း ကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဥပပတ် ပဋိသန္ဓေနေ၍ ထိုဘုံ၌သာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုလတ္တံ့ ဖြစ်၍ ထိုဘုံမှ ပြန်လည်ခြင်းသဘောမရှိသော အနာဂါမ်တည်း။</p> <p>စတုတ္ထသမဏမျိုးဟူသည်– အာသဝေါ ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါ ကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်စိတ်နှင့် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို ယခုဘဝ၌ပင် ဉာဏ်ထူးဖြင့် ကိုယ်တိုင်မျက် မှောက်ပြုကာ ရောက်နေသော ရဟန္တာတည်းဟု မိန့်။</p> <p>သာသနာပြင်ပ အယူဝါဒများ သဿတဝါဒ ၄၊ ဧကစ္စသဿတိက-၄၊ အန္တာ နန္တိက ၄၊ အမရာဝိက္ခေပိက ၄၊ အဓိစ္စသမုပ္ပန္နိက ၂၊ သညီဝါဒ ၁၆၊ အသညီဝါဒ ၈၊ နေဝသညီနာသညီဝါဒ ၈၊ ဥစ္ဆေဒဝါဒ ၇၊ ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာနဝါဒ ၅၊ ပေါင်း ဒိဋ္ဌိ ၆၂- ပါးတည်း။</p> <p>သမဏ ၄-မျိုး ၄-မျိုးဆိုသော်လည်း သောတာပန်ရဟန်း၌ သောတာပတ္တိမဂ် အလို့ငှာ အားထုတ်သူ ၁၊ သောတာပတ္တိမဂ်၌ တည်သူ ၁၊ သောတာပတ္တိ ဖိုလ်၌ တည်သူ ၁-ဟု ၃-ဦးရှိရာ သကဒါဂါမ်ရဟန်း စသည်တို့၌လည်း ၃-ဦးစီရသောကြောင့် သမဏ ၁၂-ဦးရှိသည်။</p> <h3>၁၁-သပ္ပုရိသာနိသံသသုတ်</h3> <p>သူတော်ကောင်းကို အမှီပြု၍ မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်သော အာနိသင် ၄-မျိုးမှာ- မြတ်သော သီလ သမာဓိ ပညာ ဝိမုတ္တိဖြင့် တိုးပွားခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>(၂၅) ၅--အာပတ္တိဘယဝဂ်၊ ၁-သံဃဘေဒကသုတ်</h3> <p>ဘုရားရှင် ကောသမ္ဘီပြည်၊ ဃောသိတာရုံကျောင်း၌ သီတင်းသုံးစဉ် ချဉ်းကပ်ရှိခိုး ထိုင်နေသော အာနန္ဒာအား ဘုရားရှင်က “ အာနန္ဒာ၊ ထိုအဓိကရုဏ်း ငြိမ်းပြီလော” မေးတော်မူရာ “ဘယ်မှာငြိမ်းပါအံ့နည်း၊ အရှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ အတူနေတပည့် ဗာဟိယ ရဟန်းသည် သံဃာကွဲပြားရန် နည်းမျိုးစုံအားထုတ်လျက် ရပ်တည်နေပါ၏၊ ထိုသို့ဖြစ် ရာ၌ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် စကားတခွန်းမျှ ပြောစကောင်း၏ဟူ၍ မအောက်မေ့ပါ”ဟု အရှင်အာနန္ဒာပြန်လျှောက်သည်။</p> <p>အာနန္ဒာ၊ အနုရုဒ္ဓါသည် သံဃာ့အလယ်ဝယ် အဓိကရုဏ်းတို့၌ ဘယ်အခါက မေး စိစစ်ဖူးသနည်း၊ ဖြစ်ပေါ်သမျှ အဓိကရုဏ်းအားလုံးတို့ကို သင်တို့သော်လည်းကောင်း၊ သာရိပုတ္တရာ မောဂ္ဂလာန်တို့သော်လည်းကောင်း၊ ငြိမ်းစေရမည်မဟုတ်ပါလော့။<br> <br>စာမျက်နှာ-695 <hr> အကျိုးထူး ၄-မျိုးကိုမြင်သော ရဟန်းယုတ်သည် သံဃာကွဲပြားခြင်းကို နှစ်သက်လို လား၏၊ ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းယုတ်သည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ်၏၊ မစင်ကြယ်၊ ယုံမှားဖွယ်ရှိ၏၊ ဖုံးလွှမ်းအပ်သောအမှုရှိ၏၊ ရဟန်းမဟုတ်ပဲလျက် ရဟန်းဟု ဝန်ခံ၏၊ အကျင့်မြတ်မရှိပဲ ရှိ၏ဟု ဝန်ခံ၏၊ အတွင်းပုပ်၏၊ ကိလေသာမိုးစွတ်၏၊ ယောက်သွားပုပ်ကဲ့သို့ဖြစ်၏၊ ထိုရဟန်းအား “ဤရဟန်းသည် သီလမရှိ၊ သဘောယုတ် ၏၊ (လ) ယောက်သွားပုပ်ကဲ့သို့ဖြစ်၏”ဟု ငါ့ကို ရဟန်းတို့ အကယ်၍သိကုန်မူ ညီညွတ် လျှင် ငါ့ကိုဖျက်ဆီးကြလိမ့်မည်၊ မညီညွတ်လျှင်မူကား ငါ့ကိုဖျက်ဆီးနိုင်ကြလိမ့်မည် မဟုတ်”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ဤကား ပဌမအကျိုးတည်း။</p> <p>ရဟန်းယုတ်သည် မှားသောအယူရှိ၏၊ အပိုင်းအခြားကို ယူတတ်သော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ နှင့်ပြည့်စုံ၏၊ ထိုရဟန်းအား “ဤရဟန်းသည် မှားသောအယူရှိ၏၊ အပိုင်းအခြားကို ယူတတ်သော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့် ပြည့်စုံ၏”ဟု ငါ့ကိုအကယ်၍ ရဟန်းတို့ သိကုန်မူ ညီညွတ် လျှင် (လ) မဟုတ်”ဟု အကြံဖြစ်၏၊ ဤကား ဒုတိယအကျိုးတည်း။</p> <p>ရဟန်းယုတ်သည် အသက်မွေးမှား၏၊ မှားသော အသက်မွေးမှုဖြင့် အသက်မွေး၏၊ ထိုရဟန်းအား’“ဤရဟန်းသည် ဤသို့အသက်မွေး၏”ဟု ငါ့ကို ရဟန်းတို့ အကယ်၍ သိကုန်မူ ညီညွတ်လျှင် (လ) မဟုတ်”ဟု အကြံဖြစ်၏။ ဤကား တတိယ အကျိုး တည်း။</p> <p>ရဟန်းယုတ်သည် လာဘ်ကို အရိုအသေပြုမှုကို မြတ်နိုးပူဇော်မှုကို အလိုရှိ၏။ ထိုရဟန်းအား “ဤရဟန်းသည် လာဘ်စသည်ကို အလိုရှိ၏”ဟု ငါ့ကို ရဟန်းတို့ အကယ်၍ သိကုန်မူ ညီညွတ်လျှင် ငါ့ကို အရိုအသေ အလေးအမြတ် ပြုကြလိမ့်မည် မဟုတ်၊ မြတ်နိုးပူဇော်ကြလိမ့်မည် မဟုတ်၊ မညီညွတ်လျှင်ကား ငါ့ကို အရိုအသေ အမြတ် ပြုကြလိမ့်မည်၊ မြတ်နိုးပူဇော်ကြလိမ့်မည်ဟု အကြံဖြစ်၏။ ဤကား စတုတ္ထ အကျိုးတည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၂- အာပတ္တိဘယသုတ်</h3> <p>အာပတ်ကိုအကြောင်းပြု၍ဖြစ်သော ဘေး ၄-မျိုးမှာ - ပြစ်မှုကျူးလွန်သော ခိုးသူ ကိုဖမ်း၍ “မင်းမြတ်၊ ဤသူကား ပြစ်မှုကျူးလွန်သော ခိုးသူပါတည်း၊ ဤသူအား မင်းမြတ်သည် ဒဏ်ထားတော်မူပါ”ဟု မင်းအား ပြကုန်ရာ၏၊ ထိုခိုးသူကို မင်းသည် “အချင်းတို့၊ သွားကြ၊ ဤယောက်ျားကို ကြိုးခိုင်ခိုင်ဖြင့် တင်းကျပ်စွာ လက်ပြန်တုပ် လျက် ခေါင်းတုံးရိတ်၍ အသံမြည်သော ထက်စည်တီးကာ လမ်းတိုင်း လမ်းဆုံတိုင်း သို့ လှည့်ခေါ်၍ တောင်တံခါးမှထုတ်ပြီး မြို့တောင်အရပ် သူသတ်ကုန်း၌ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်ကြ”ဟု ဆိုရာ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-696 <hr> ထိုခိုးသူကို မင်းချင်းယောက်ျားတို့သည် မင်းမိန့်အတိုင်း အစဉ်တကျ ပြုကြကုန်၏၊ ထိုသို့ဖြစ်ရာဝယ် တနေရာ၌ ရပ်တည်နေသော ယောက်ျားတယောက်အား “အချင်း တို့၊ ဤယောက်ျားသည် ယုတ်ညံ့၍ ဦးခေါင်းဖြတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အမှုကို ပြုခဲ့၏ တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် မင်းချင်းယောက်ျားတို့သည် ကြိုးခိုင်ခိုင်ဖြင့် (လ) သူသတ်ကုန်း၌ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်ကြကုန်ဘိ၏။ ထိုငါသည် ဦးခေါင်းဖြတ်ထိုက်သည့် ဤသဘောရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ ထိုသူ၏ မကောင်းမှုကံမျိုးကို စင်စစ်မပြုအံ့”ဟု အကြံ ဖြစ်ရာ သကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမအား ပါရာဇိကအာပတ်တို့၌ ဤသို့ ပြင်းပြသော ကြောက်လန့်ဖွယ်ဘေးဟူသော အမှတ်သည် ရှေးရှုထင်လာခဲ့မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “ပါရာဇိကအာပတ် မသင့်သေးလျှင်လည်း သင့်တော့မည် မဟုတ်၊ သင့်ပြီးဖြစ်လျှင်လည်း တရားအားလျော်စွာ ကုစားလိမ့်မည်” ဟူသော ထိုအကျိုးကို မချွတ်ရလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်အပ်၏။</p> <p>ယောက်ျားသည် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ ဆံပင်ကို ဖြန့်ကြဲလျက် ကျည်ပွေ့ ပခုံး ထမ်းကာ လူများအပေါင်းသို့ ချဉ်းကပ်ပြီး “အရှင်တို့၊ ကျွန်ုပ်သည် ကျည်ပွေ့ဖြင့် ရိုက်ပုတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ် မကောင်းမှုကို ပြုမိပြီ၊ အကျွန်ုပ်အတွက် အရှင်တို့ နှစ် သက်သည့်အမှုကို ပြုပါအံ့”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသို့ပြောဆိုရာဝယ် တနေရာ၌ ရပ်တည်နေ သော ယောက်ျားတယောက်အား− “အချင်းတို့၊ ဤယောက်ျားသည် ယုတ်ညံ့၍ ကျည်ပွေ့ဖြင့် ပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အမှုကိုပြုခဲ့၏တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ (လ) နှစ်သက်သည့်အမှုကို ပြုပါအံ့”ဟုဆိုရတုံဘိ၏။ ထိုငါသည် ကျည်ပွေ့ဖြင့် ပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ဤသဘောရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ ထိုသူ၏ မကောင်း မှုကံမျိုးကို စင်စစ် မပြုအံ့” ဟု အကြံဖြစ်ရာသကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမအား သံဃာဒိသိသ်အာပတ်တို့၌ ဤသို့ ပြင်းပြသော ကြောက်လန့်ဖွယ် ဘေးဟူသော အမှတ်သည် ရှေးရှုထင်လာခဲ့မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “သံဃာဒိသိသ်အာပတ် မသင့်သေးလျှင်လည်း သင့်တော့မည်မဟုတ်၊ သင့်ပြီးဖြစ်လျှင်လည်း တရားအားလျော်စွာ ကုစားလိမ့်မည်”ဟူသော ထိုအကျိုးကို (လ) အပ်၏။</p> <p>ယောက်ျားသည် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ ဆံပင်ကိုဖြန့်ကြဲလျက် ပြာထုပ် ပခုံးတင် ကာ လူများသို့ချဉ်းကပ်ပြီး “အရှင်တို့၊ ကျွန်ုပ်သည် ပြာထုပ်ဖြင့် ဦးခေါင်းကို ပုတ် ခတ်ထိုက်သည့် (လ) ပြုပါအံ့” ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသို့ပြောဆိုရာဝယ် (လ) ပြာထုပ်ဖြင့် ဦးခေါင်းကိုပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်အမှုကို ပြုခဲ့၏တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် အဝတ်နက်ကိုဝတ်၍ (လ) ပြုပါအံ့” ဟု ဆိုရတုံဘိ၏၊ ထိုငါသည် ပြာထုပ်ဖြင့် ပုတ်ခတ်ထိုက်သည့် ဤသဘောရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ မကောင်းမှုကံမျိုးကို စင်စစ်မပြု အံ့” ဟု အကြံဖြစ်ရာသကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း၊ ရဟန်းမိန်းမအား ပါစိတ် အာပတ်တို့၌ ဤသို့ ပြင်းပြသော ကြောက်လန့်ဖွယ်ဘေးဟူသော အမှတ်သည် ရှေးရှု<br> <br>စာမျက်နှာ-697 <hr> ထင်လာခဲ့မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား “ပါစိတ်အာပတ် မသင့်သေးလျှင်လည်း သင့်တော့မည် မဟုတ်၊ သင့်ပြီးဖြစ်လျှင်လည်း တရားအားလျော်စွာ ကုစားလိမ့်မည်” ဟူသော အကျိုးကို (လ) အပ်၏။</p> <p>ယောက်ျားသည် အဝတ်နက်ကိုဝတ်ပြီး ဆံပင်ကိုဖြန့်ကြဲလျက် လူများသို့ချဉ်းကပ် ပြီး “အရှင်တို့၊ ကျွန်ုပ်သည် စွပ်စွဲထိုက်သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်မကောင်းမှုကို ပြုမိပြီ၊ အကျွန်ုပ် အတွက် အရှင်တို့ နှစ်သက်သလို ပြုပါအံ့”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုသို့ပြောဆိုရာဝယ် တနေရာ ၌ ရပ်တည်နေသောယောက်ျားအား “အချင်းတို့၊ ဤယောက်ျားသည် စွပ်စွဲထိုက် သည့် ကဲ့ရဲ့ဖွယ်မကောင်းမှုကို ပြုခဲ့၏တကား၊ ယင်းအကြောင်းကြောင့် အဝတ်နက်ကို ဝတ်၍ (လ) ပြုပါအံ့” ဟုဆိုရတုံဘိ၏၊ ထိုငါသည် စွပ်စွဲထိုက်သည့် ဤသဘော ရှိသော ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ရာ ထိုသူ၏မကောင်းမှုကံမျိုးကို မပြုအံ့”ဟု အကြံဖြစ်ရာ သကဲ့သို့ တစုံတယောက်သော ရဟန်း၊ ရဟန်း မိန်းမအား ပါဋိဒေသနီအာပတ်တို့၌ (လ) ကုစားလိမ့်မည်”ဟူသော အကျိုးကို (လ) မျှော်လင့်အပ်၏၊ ဤ ၄-မျိုးတည်း။</p> <p>တရားအားလျော်စွာ ကုစားခြင်း ပါရာဇိကကျပြီးက လူ သာမဏေအဖြစ်၌ တည်ခြင်း၊ သံဃာဒိသိသ်သင့်က ဝတ်ဆောင်တည်ခြင်းစသည် အားထုတ်ခြင်း ပြုရမည်၊ ပါဋိဒေသနီဖြင့် ကြွင်းသမျှ အာပတ်များပါယူ။</p> <h3>၃- သိက္ခာနိသံသသုတ်</h3> <p>သိက္ခာဟူသော အကျိုးအာနိသင်ရှိသည့် လွန်ကဲသောပညာရှိသည့် အရဟတ္တဖိုလ် အနှစ်ရှိသည့် သတိအကြီးအမှူးရှိသည့် ဤအကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံးရ၏။</p> <p>သိက္ခာဟူသော အကျိုးရှိပုံမှာ-ဤသာသနာတော်၌ မကြည်ညိုသေးသူတို့ ကြည် ညိုရန်၊ ကြည်ညိုပြီးသူတို့ တိုးကြည်ညိုရန် တပည့်များအား လွန်မြတ်သော ကျင့်ဝတ် အဘိသမာစာရိက သိက္ခာကို ငါပညတ်အပ်ပြီ၊ ငါပညတ်ထားတိုင်းသော သိက္ခာကို ထိုရဟန်းသည် မကျိုးမပေါက် မပြောက်မကျားသည်ကို ပြုလျက် သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏။</p> <p>နောက်တမျိုးကား’ခပ်သိမ်းသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ကောင်းစွာ ဝဋ်ဆင်းရဲ ကုန်ရန် တပည့်များအား မဂ်ဟူသော အကျင့်မြတ်၏ အစဖြစ်သော အာဒိဗြဟ္မစရိ ယိကသိက္ခာကို ငါပညတ်အပ်ပြီ၊ ငါပညတ်ထားတိုင်းသော သိက္ခာပုဒ်ကို ထိုရဟန်း သည် မကျိုး (လ) ကျင့်၏၊ ဤသို့ အကျင့်သိက္ခာဟူသော အကျိုးရှိ၏။</p> <p>လွန်ကဲသော ပညာရှိမှာ -ခပ်သိမ်းသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ကောင်းစွာ ဝဋ် ဆင်းရဲကုန်ရာ တပည့်များအား သစ္စာ ၄-ပါး တရားတို့ကို ငါ ဟောကြားအပ်ပြီ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-698 <hr> ငါဟောကြားထားတိုင်းသော တရားတို့ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် မဂ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ရှုမြင်အပ်ကုန်၏၊ ဤသို့ လွန်ကဲသော ပညာရှိ၏။</p> <p>အရဟတ္တဖိုလ်အနှစ်ရှိပုံမှာ’ခပ်သိမ်း (လ) ငါဟောကြားအပ်ပြီ၊ ငါဟောကြား ထားတိုင်းသော တရားတို့ကို ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် တွေ့ထိအပ်ကုန်၏၊ ဤသို့ အရဟတ္တဖိုလ် အနှစ်ရှိ၏။</p> <p>သတိအကြီးအမှူးရှိပုံမှာ-“ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော မပြည့်စုံသေးသော လွန်မြတ်သည့် ကျင့်ဝတ်၊ အဘိသမာစာရိက သိက္ခာကိုမူလည်း ပြည့်စေအံ့၊ ပြည့်စုံပြီး သိက္ခာကိုမူလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင်အံ့”ဟု မိမိသန္တာန်၌သာလျှင် သတိ သည် ကောင်းစွာထင်၏။</p> <p>“ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော မပြည့်စုံသေးသော မဂ်ဟူသော အကျင့်မြတ်၏ အစဖြစ်သော အာဒိဗြဟ္မစရိယိက သိက္ခာကိုမူလည်း ပြည့်စုံစေအံ့၊ ပြည့်စုံပြီး သိက္ခာ ကိုမူလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင်အံ့”ဟု မိမိသန္တာန် (လ)ထင်၏။ “ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော ကောင်းစွာ မဆင်ခြင်အပ်သေးသော တရားကိုလည်း ပညာ ဖြင့် ကောင်းစွာ ရှုဆင်ခြင်အံ့၊ ရှုဆင်ခြင်ပြီး တရားကိုလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင်အံ့”ဟု မိမိသန္တာန်(လ)ထင်၏။</p> <p>“ဤသို့ ပညတ်တော်မူတိုင်းသော မတွေ့ထိအပ်သေးသော တရားကိုမူလည်း အရ ဟတ္တဖိုလ်ဖြင့် ထိစေအံ့၊ တွေ့ထိပြီး တရားကိုမူလည်း ထိုထိုအရာ၌ ပညာဖြင့် မြှင့်တင် အံ့”ဟု မိမိသန္တာန်၌ (လ) ထင်၏။ ဤသို့ သတိအကြီးအမှူး ရှိ၏ဟု မိန့်။</p> <h3>၄-သေယျာသုတ်</h3> <p>အိပ်ခြင်း ၄-မျိုးမှာ’ ပြိတ္တာ၊ ကာမဂုဏ်ခံစားသူ၊ ခြင်္သေ့၊ ဘုရားရှင်တို့၏အိပ်ခြင်းတို့ တည်း။ ပြိတ္တာတို့သည် များသောအားဖြင့် ပက်လက်အိပ်ကုန်၏၊ ကာမဂုဏ် ခံစားသူတို့ သည် များသောအားဖြင့် လက်ဝဲနံပါးဖြင့် အိပ်ကုန်၏၊ ခြင်္သေ့မင်းသည် ခြေတဘက်ဖြင့် ခြေတဘက်ကို စဉ်းငယ်လွန်ကာ တင်ထား၍ ပေါင်တွင်း၌ အမြီးကို ထည့်သွင်းလျက် လက်ယာနံပါးဖြင့် အိပ်၏။</p> <p>ထိုခြင်္သေ့အိပ်ရာမှ နိုးလတ်သော် ရွှေကိုယ်ပိုင်းကို စဉ်းငယ်ညွှတ်စေ၍ နောက်ပိုင်း ကိုယ်ကို စောင်းလှည့်ကြည့်၏၊ ခန္ဓာကိုယ် တစုံတရာ ဖောက်ပြန် ရွှေ့လျားနေသည်ကို မြင်လျှင် ခြင်္သေ့ မင်းသည် မနှစ်မြို့ခြင်း ဖြစ်၏၊ ဖောက်ပြန် ရွေ့လျားသည်ကို မမြင်ရမှ နှစ်မြို့၏၊ ဤကား ခြင်္သေ့မင်းတို့၏ အိပ်ခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-699 <hr> ကာမတို့မှ ဆိတ်၍သာလျှင် ပဌမဈာန် (လ) စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍ နေခြင်းကား ဘုရားရှင်တို့၏ အိပ်ခြင်းတည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <p>ပြိတ္တာ သေသူကို ပေတ ပြိတ္တာဟု ခေါ်သည်၊ အများအားဖြင့် ပက်လက်သာ အိပ်ကြသည်၊ တနည်းကား ပြိတ္တာဘုံ၌ ဖြစ်သူများသည် အသားအသွေး နည်း၍ အရိုးဆက်သည် မှေးယှက်ကုန်အပ်ရကား စောင်း၍ မအိပ်နိုင်၊ ပက်လက်သာ အိပ်ကြ ရသည်။</p> <p>ခြင်္သေ့မင်း မနှစ်မြို့ တန်ခိုးထက်သောကြောင့် လက်ခြေအထားပျက်လျှင် သင့်လို အမျိုးရိုးဇာတ်ရှိသူ ရဲရင့်သူအတွက် မသင့်ဟု စိတ်ဆင်းရဲပြီး ထိုနေရာ၌ပင် အိပ်နေ တော့၏၊ အစာရှာ မထွက်တော့ပေ၊ အနေအထားမပျက်သည်ကို တွေ့မှ ဝမ်းသာပြီး ထ၍ စံပယ်ကွန့်မြူးကာ မှန်ဆံကိုခါ ခြင်္သေ့သံ ၃-ကြိမ်ဟောက် အစာရှာထွက်သည်။</p> <h3>၅-ထူပါရဟသုတ်</h3> <p>စေတီထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးမှာ- မြတ်စွာဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ ဘုရား၏ တပည့် သာဝက၊ စကြဝတေးမင်းတို့တည်း။</p> <p>စကြဝတေးမင်းနှင့် ပုထုဇဉ်ရဟန်း ပုထုဇဉ်ရဟန်းများအား စေတီခွင့်ပြုလျှင် သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ စေတီနေရာပင် မလောက်တော့၊ အခြားနေရာများလည်း နည်းတူ မြေနေရာကုန်ပေမည်၊ များလှ၍ အံ့ဖွယ်လည်း ဖြစ်တော့မည် မဟုတ်၊ စကြဝတေးမင်း ကား တဦးတည်းဖြစ်၍ အံ့လောက်သော စေတီဖြစ်မည်၊ သို့သော် ပုထုဇဉ်သီလရှိသူ အား ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသော ရဟန္တာအားကဲ့သို့ ကြီးကျယ်စွာလည်း ပူဇော်မှု ပြုသင့်သည်။</p> <h3>၆--ပညာဝုဒ္ဓိသုတ်</h3> <p>ပညာတိုးပွားရန်ဖြစ်သော တရား ၄-မျိုးမှာ− သူတော်ကောင်းကို မှီဝဲဆည်းကပ် ခြင်း၊ သူတော်ကောင်းတရားကြားနာခြင်း၊ အသင့်အားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း၊ လော ကုတ္တရာတရားအား လျော်သော အကျင့်ကို ကျင့်ခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၇’ဗဟုကာရသုတ်</h3> <p>လူပုဂ္ဂိုလ်အား ကျေးဇူးများသော တရား ၄-မျိုးမှာ အထက် ၄-ပါးတည်း။</p> <h3>၈-ပဌမဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာ မဟုတ်သူတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ-- မမြင် မကြား မတွေ့ မသိသည်၌ မြင် ကြား တွေ့ သိ၏ဟု ပြောဆိုခြင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-700 </p><hr> <h3>၉-ဒုတိယ ဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ-မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိသည်၌ မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိဟု ပြောဆိုခြင်းတည်း။</p> <h3>၁၀-တတိယ ဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာမဟုတ်သူတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ မြင်၊ ကြား၊ တွေ့၊ သိသည်၌ မမြင်၊ မကြား၊ မတွေ့၊ မသိဟု ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>၁၁-စတုတ္ထဝေါဟာရသုတ်</h3> <p>အရိယာတို့၏ ပြောဆိုခြင်း ၄-မျိုးမှာ-မြင်၊ ကြား၊ တွေ့၊ သိသည်၌ မြင်၊ ကြား၊ တွေ့၊ သိသည်ဟု ပြောဆိုခြင်းတို့တည်း။</p> <h3>(၂၆) ၆-အဘိညာဝဂ်၊ ၁-အဘိညာသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးမှာ--ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပိုင်းခြားသိထိုက်သော၊ ပယ်ထိုက်သော၊ ပွား များထိုက်သော၊ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားတို့တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပိုင်းခြားသိထိုက်သော တရားတို့ဟူသည်--ဥပါဒါန်၏ အာရုံဖြစ် သော ခန္ဓာ ၅-ပါးတို့တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပယ်ထိုက်သော တရားတို့ဟူသည်’အဝိဇ္ဇာနှင့် ဘဝတဏှာတို့ တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပွားများထိုက်သော တရားတို့ဟူသည် သမထ ဝိပဿနာတို့တည်း။</p> <p>ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားတို့ဟူသည်-- အသိဉာဏ် ဝိဇ္ဇာနှင့် ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်မှု ဝိမုတ္တိတို့တည်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၂- ပရိယေသနသုတ်</h3> <p>အရိယာမဟုတ်သူတို့၏ ရှာမှီးခြင်း ၄-မျိုးမှာ- ဤလောက၌ အချို့သူသည် မိမိက အိုခြင်းသဘော၊ နာခြင်းသဘော၊ သေခြင်းသဘော၊ ပူပန်နှိပ်စက်တတ်သော သဘော ရှိသူ ဖြစ်လျက် အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း သဘောကိုသာလျှင် ပူပန်နှိပ်စက်တတ်သော သဘောကိုသာလျှင် ရှာမှီး၏ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-701 <hr> အရိယာတို့၏ ရှာမှီးခြင်း ၄-မျိုးမှာ’အချို့သူသည် မိမိက အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေ ခြင်းသဘော၊ ပူပန်နှိပ်စက်စေတတ်သော သဘောရှိသူဖြစ်၍ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း သဘော၌ ပူပန်နှိပ်စက်တတ်သော သဘော၌ အပြစ်ကိုသိရကား အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း မရှိသော မပူပန် မနှိပ်စက်တတ်သော အတုမဲ့သော ယောဂ၏ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို ရှာမှီး၏။ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-သင်္ဂဟဝတ္ထုသုတ်</h3> <p>ချီးမြှောက်ကြောင်း သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-မျိုးမှာ- ပေးကမ်းစွန့်ကြဲခြင်း (ဒါန)၊ ချစ်ဖွယ်စကား ကိုဆိုခြင်း (ပိယဝါစာ)၊ အကျိုးစီးပွားကို ကျင့်ခြင်း (အတ္ထစရိယာ)၊ ကိုယ်တူထားခြင်း (သမာနတ္တတာ) တို့တည်းဟု မိန့်။</p> <h3>၄’မာလုကျပုတ္တသုတ်</h3> <p>မာလုကျပုတ္တသည် ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ် ရှိခိုးထိုင်နေပြီး ဘုရားရှင်အား “အရှင် ဘုရား၊ တပည့်တော်အား တရားအကျဉ်းဟောပါရန် တောင်းပန်ပါ၏။ တပည့်တော် သည် ဘုရားတရားကြားနာရပြီးနောက် တယောက်တည်း ဆိတ်ငြိမ်ရာကပ်လျက် မမေ့ မလျော့ အပြင်းအားထုတ်ကာ နိဗ္ဗာန်သို့စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နေပါ အံ့” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>“မာလုကျပုတ္တ၊ ဤအရာ၌ သင်ကဲ့သို့ အိုမင်း၍ ကြီးမား ရင့်ရော်နေသူက ငါဘုရား အား အဆုံးအမအကျဉ်းကို တောင်းဘိမူ ယခုအခါ ငယ်ရွယ်သူ ရဟန်းတို့ကို အဘယ် သို့ ဆိုရကုန်အံ့နည်း” ဟု မိန့်၏။</p> <p>“အရှင်ဘုရား၊ မြတ်စွာဘုရားသည် တပည့်တော်အား တရားအကျဉ်းကို ဟောတော် မူပါ၊ တပည့်တော်သည် ဘုရားဟောတရား၏အနက်ကို သိကောင်းတန်ရာ၏။ တရား တော်၏ အမွေခံဖြစ်နိုင်ကောင်းတန်ရာပါ၏” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>မာလုကျပုတ္တ၊ တဏှာဖြစ်ကြောင်း ၄-မျိုးမှာ’ရဟန်းအား တဏှာဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော် သင်္ကန်း၊ ဆွမ်း၊ ကျောင်း၊ အိပ်ရာ နေရာ၊ ဆေးပစ္စည်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်၏။ ရဟန်း သည် တဏှာကို ပယ်ပြီး၊ အမြစ်ရင်း ဖြတ်ပြီး၊ နုတ်ပြီး ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုပြီးသောအခါ ဤရဟန်းကို တဏှာဖြတ်ပြီး သံယောဇဉ် လွန်မြောက်ပြီး ရဟန်းဟု ဆိုအပ်၏။ ကောင်းစွာ မာနကို နုတ်ပယ်ခြင်းကြောင့် ဒုက္ခ၏အဆုံးကိုပြုပြီး ရဟန်းဟုဆိုအပ်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>ဤသို့ ဆုံးမအပ်ပြီးသော အရှင်မာလုကျပုတ္တသည် နေရာမှ ဘုရားရှိခိုး အရိုအသေပြု ဖဲသွားပြီး ဆိတ်ငြိမ်ကပ် အပြင်း အားထုတ်လျက် နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်ထားသော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ နေလတ်သော် မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်သွားတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-702 <hr> မာလုကျပုတ္တသည် မာလုကျပုတ္တကတော် ပုဏ္ဏေးမ၏ သားတည်း။ ထိုအရှင်အား ဘုရား မိန့်သောစကားသည် မောင်းမဲရာ၊ ချီးမြှောက်ရာ ၂ မျိုးရှိသည်၊ မှန်၏။ ထိုအရှင်သည် ငယ်စဉ်က ပစ္စည်း ၄-ဖြာ တွယ်တာပြီး ကြီးမှ တောနေမှု လိုလားပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်း တောင်းသူ ဖြစ်၏။</p> <p>မောင်းမဲပုံ။ ။သင်က အိုမှ တရားတောင်းရာ၌ ရဟန်းငယ်တွေကို ငါဘုရား ဘယ်လို မိန့်ရမှာလဲ၊ မာလုကျပုတ္တလို သင်တို့လဲ ငယ်စဉ် ပစ္စည်းခင်မင်ကြ၊ ကြီးမှ တောဝင်၊ ရဟန်းတရားအားထုတ်ကြဟု မိန့်ရမှာလား၊ ဤအဓိပ္ပာယ်။</p> <p>ချီးမြှောက်ပုံ။ ။သင်တရားတောင်းရာ၌ ရဟန်းငယ်များကို အသို့ ဆိုရကုန်အံ့ နည်း၊ ငါတို့၏ မာလုကျပုတ္တသည် အိုမင်းသော်လည်း တောဝင် ရဟန်းတရားအားထုတ်လို၍ ကမ္မဋ္ဌာန်း တောင်းဘိသေး၏၊ သင်တို့ကား ငယ်ပါလျက်လည်း ဦးဦးဖျားဖျား တရား မလုပ်ကြတော့ပြီလော၊ ဤကား အဓိပ္ပာယ်။</p> <h3>၅-ကုလသုတ်</h3> <p>စည်းစိမ် ဥစ္စာ များခြင်းသို့ ရောက်ပြီးမှ ကြာမြင့်စွာ မတည်သူ အားလုံးသည် အကြောင်း ၄-မျိုးကြောင့်သော် လည်းကောင်း၊ တမျိုးမျိုးကြောင့် သော် လည်း ကောင်း ဖြစ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးမှာ-<br> ၁။ ပျောက်သော စည်းစိမ် ဥစ္စာကို မရှာမှီး။<br> ၂။ ဆွေးမြေ့ ဟောင်းနွမ်းသော စည်းစိမ်ဥစ္စာကို ထပ်မံ မပြုပြင်။<br> ၃။ အတိုင်းအရှည်မရှိ စားသောက်။</p> <p>၄။ အကျင့်သီလမရှိသော မိန်းမကို ဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားကို ဖြစ်စေ အကြီးအမှူး၊ ဘဏ္ဍာစိုး အရာ၌ ထားခြင်း၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <p>စည်းစိမ်တည်ကြောင်း ၄-မျိုးတို့ကို အပြန်အားဖြင့် သိအပ်ကုန်၏။</p> <h3>၆- ပဌမအာဇာနီယသုတ်</h3> <p>အင်္ဂါ ၄-မျိုးရှိသော အာဇာနည် မြင်းကောင်းသည် မင်းအားထိုက်၍ မင်းသုံး ဖြစ်၏၊ မြင်း၏အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းဟူ၍ ရေတွက်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်း၊ အလုံးအရပ်နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။</p> <p>ဤအတူ တရား ၄-မျိုးရှိသော ရဟန်းသည် အရပ်ဝေးမှဆောင်လာ၍သော်လည်း ပေးလှူပူဇော်ထိုက်၏၊ (လ) အမြတ်ဆုံးလယ်မြေဖြစ်၏။ ၄-မျိုးမှာ- အဆင်း၊ ခွန်အား၊ လျင်မြန်ခြင်း၊ အလုံးအရပ်နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတည်း။</p> <p>အဆင်းနှင့် အသို့ပြည့်စုံသနည်း။ ။ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သီလရှိ၏၊ (လ) သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-703 <hr> ခွန်အားနှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း။ ။ရဟန်းသည် အကုသိုလ်တရားကိုပယ်ရန်၊ ကုသိုလ် ပြည့်စုံစေရန် ထက်သန်သော လုံ့လရှိ၏၊ အားစွမ်းရှိ၏၊ အားထုတ်ခြင်းရှိ၏၊ ကုသိုလ် တရားတို့၌ တာဝန်ကို ပစ်ချထားခြင်းမရှိ၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။</p> <p>လျင်မြန်ခြင်းနှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း။ ။ရဟန်းသည် ဤကား ဆင်းရဲတည်း၊ (လ) ဆင်းရဲချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်းဟု ဟုတ်မှန်တိုင်း သိ၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။</p> <p>အလုံးအရပ်နှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း။ ။ရဟန်းသည် သင်္ကန်းစသော ပစ္စည်း ၄-ပါး ကို ရ၏၊ ဤသို့ပြည့်စုံ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၇- ဒုတိယအာဇာနီယသုတ်</h3> <p>မြင်းအင်္ဂါ ရဟန်းအင်္ဂါ အတူပင်၊ ရဟန်းအင်္ဂါ အဖွင့်ထူးရာ၌— လျင်မြန်ခြင်းနှင့် အဘယ်သို့ ပြည့်စုံသနည်း ရဟန်းသည် အာသဝေါ ကုန်ခြင်းကြောင့် (လ) မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်နေ၏၊ ဤသို့ ပြည့်စုံ၏။</p> <h3>၈- ဗလသုတ်</h3> <p>ဗိုလ် ၄-မျိုးမှာ– ဝီရိယ၊ သတိ၊ သမာဓိ၊ ပညာဗိုလ်တို့တည်း။</p> <h3>၉ − အရညသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော ရဟန်းသည် အစွန် အဖျား ကျသော တောကျောင်းကို မမှီဝဲထိုက်၊ ၄-မျိုးမှာ– ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသဝိတက်ရှိသူ၊ ပညာမရှိ မိုက်၍ မသန့်ရှင်းသော နှုတ်ရှိသူတို့တည်း။</p> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသော ရဟန်းသည် အစွန်အဖျား ကျသော တောကျောင်းကို မှီဝဲ ထိုက်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- နေက္ခမ္မ၊ အဗျာပါဒ၊ အဝိဟိံသ ဝိတက်ရှိသူ၊ ပညာရှိ၍ မမိုက်သည့် ပြင် သန့်ရှင်းသော နှုတ်ရှိသူတို့တည်း။</p> <h3>၁၀ --- ကမ္မသုတ်</h3> <p>တရား ၄-ပါးရှိသော မလိမ္မာ၍ မိုက်မဲသော သူယုတ်သည် တူးဖြို ဖျက်ဆီးအပ် သည့် မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ် ရှိ၍ ပညာရှိ များလည်း ကဲ့ရဲ့ထိုက်၏၊ အကုသိုလ်များစွာကိုလည်း ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ= အပြစ်ရှိသော ကာယ ဝစီ မနောကံ နှင့် အပြစ်ရှိသော အယူတို့တည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-704 <hr> တရား ၄-မျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ပညာရှိ၍ လိမ္မာသော သူတော်ကောင်းသည် မတူးဖြို မဖျက်ဆီးအပ်သည့် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်၏၊ အပြစ်ကင်း၍ ပညာရှိများလည်း မကဲ့ရဲ့အပ်၊ ကောင်းမှု များစွာကိုလည်း ဖြစ်ပွားစေ၏၊ ၄-မျိုးမှာ’ အပြစ်မရှိသော ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောကံနှင့် အပြစ်မရှိသော အယူတို့တည်း။</p> <h3>(၂၇) ၇-ကမ္မပထဝဂ်၊ ၁-ပါဏာတိပါတိသုတ်</h3> <p>တရား ၄-မျိုးရှိသူသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ငရဲသို့ ရောက်ရ၏၊ ၄-မျိုးမှာ - မိမိကိုယ်တိုင်လည်း သူ့အသက်သတ်၏၊ သူတပါးကိုလည်း သတ်ခြင်း၌ ဆောက်တည် စေ၏၊ သတ်ခြင်း၌ သဘောတူ၏၊ သတ်ခြင်း၏ ကျေးဇူးကို ပြောဆို၏၊ ဤ ၄-ပါး တို့တည်း။</p> <p>နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရှိကြောင်း ၄-မျိုးမှာ- ရှောင်ကြဉ်၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ ဆောက် တည်စေ၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၌ နှစ်သက်သဘောတူ၏၊ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၏ ကျေးဇူးကို ပြောဆို၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၂--အဒိန္နဒါယီသုတ်</h3> <p>မပေးသည်ကို ယူမှု ရှောင်ကြဉ်မှုတို့၌လည်း ကိုယ်တိုင်၊ တိုက်တွန်း၊ ချီးမွမ်း၊ စိတ်တူ၊ ၄-မျိုးစီဖြင့် ငရဲရောက်ကြောင်း၊ နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်းကို သိအပ်၏။<br> ၃-မိစ္ဆာစာရီသုတ်--ကာမတို့၌ မှားယွင်းစွာ ကျင့်မှုဆိုင်ရာ၊<br> ၄-မုသာဝါဒီသုတ်’အုမုသာပြောဆိုရာ၊<br> ၅-ပိသုဏဝါစာသုတ်-ကုန်းစကားပြောဆိုရာ၊<br> ၆-ဖရုဿဝါစာသုတ်-စကားကြမ်းပြောဆိုရာ၊<br> ၇’သမ္ဖပ္ပလာပသုတ်’ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ပြောဆိုရာ၊<br> ၈-အဘိဇ္ဈာလုသုတ်—မက်မောခြင်းများရာ၊<br> ၉-ဗျာပန္နသုတ်-ပျက်စီးစေလိုစိတ်ရှိရာ၊<br> ၁၀-မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသုတ်’အယူမှားရှိရာ။</p> <h3>(၂၈) ၈-ရာဂပေယျာလ၊ ၁-သတိပဋ္ဌာနသုတ်</h3> <p>ရာဂကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိရန် တရား ၄-မျိုးကို ပွားများအပ်ကုန်၏။ ၄-မျိုးမှာ- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပြင်းစွာအားထုတ်သည်ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ် သတိရှိလျက်<br> <br>စာမျက်နှာ-705 <hr> လောက၌ အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ ကိုယ်၌ ကိုယ်ဟု အဖန်ဖန် ရှုနေ၏၊ ဝေဒနာတို့၌၊ စိတ်၌၊ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားဟု အဖန်ဖန်ရှုနေ၏၊ ဤ ၄- ပါးတို့တည်း။</p> <h3>၂-သမ္မပ္ပဓာနသုတ်</h3> <p>ရာဂကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိရန် တရား ၄-မျိုးတို့ကို ပွားများအပ်ကုန်၏၊ ၄-မျိုးမှာ- ရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့ကို မဖြစ်စေရန် အလိုဆန္ဒကို ဖြစ် စေ၏၊ ကြိုးစား၏၊ လုံ့လထုတ်၏၊ စိတ်တင်းထား၏၊ ဆောက်တည်ထား၏၊ ဖြစ်ပြီး အကုသိုလ်တရား ယုတ်တို့ကို ပယ်ရန်... မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားတို့ကိုဖြစ်စေရန်... ဖြစ်ပြီးကုသိုလ်တရားတို့ တည်တံ့စေရန် မမေ့ပျောက်စေရန်၊ လွန်စွာ ဖြစ်စေရန်၊ ပြန့်ပြောပွားများ ပြည့်စုံစေရန် အလိုဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏၊ (လ) ဆောက်တည်ထား၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၃-ဣဒ္ဓိပါဒသုတ်</h3> <p>ရာဂကို ဉာဏ်ထူးဖြင့် သိဒ္ဓိပွားများရန် တရား ၄-မျိုးမှာ’အလိုဆန္ဒလျှင် အားထုတ် ခြင်းဝီရိယလျှင် စိတ်လျှင် ပညာဝီမံသလျှင် အကြီးအမှူးရှိသော တည်ကြည်မှုသမာဓိ၊ ပြုပြင်တတ်သော အားထုတ်မှု၊ ပဓာနသင်္ခါရနှင့် ပြည့်စုံသော ပြည့်စုံမှုအခြေခံ ဣဒ္ဓိပါဒ် ကိုပွားများ၏၊ ဤ ၄-မျိုးတို့တည်း။</p> <h3>၄-၃၀၊ ပရိညာဒိသုတ်</h3> <p>ရာဂကိုပိုင်းခြားသိရန်၊ ထက်ဝန်းကျင်ကုန်စေရန်၊ ပယ်ရန်၊ ကုန်ခန်းရန်၊ ပျက်စေရန်၊ ကင်းပြတ်စေရန်၊ ချုပ်ငြိမ်းရန်၊ စွန့်ရန်၊ တဖန်စွန့်ရန် တရား ၄-ပါးတို့ကို ပွားများ အပ်ကုန်၏။</p> <h3>၃၁-၅၁၀၊ ဒေါသ အဘိညာဒိသုတ်</h3> <p>ဒေါသကို၊ မောဟကို၊ ကောဓကို၊ ဥပနာဟ၊ မက္ခ၊ ပဠာသ၊ ဣဿာ၊ မစ္ဆရိယ၊ မာ ယာ၊ သာဌေယျ၊ ထမ္ဘ၊ သာရမ္ဘ၊ မာန၊ အတိမာန၊ မဒ၊ ပမာဒကို ဉာဏ်ထူးဖြင့်သိရန်၊ ပိုင်းခြားသိရန်၊ (လ) တဖန်စွန့်ရန် ဤတရား ၄-မျိုးတို့ကို ပွားများအပ်ကုန်၏။ (ယင်း ပါဠိတို့၏အနက် နောက်များ၌လည်း အကြိမ်ကြိမ်ပါပြီးဖြစ်၍ မရေးတော့ပါ။)</p> <p>စတုက္ကနိပါတ် ပြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-706 <hr> (၁) သန္တုဿကော စ သုဘရော စ၊ အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ။<br> (၂) သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ၊ အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသူ အနနုဂိဒ္ဓေါ။<br> န စ ခုဒ္ဒမာစရေ ကိဉ္စိ၊ ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ။</p> <p>(၁) သစ္စာ ၄-ပါးကိုသိရန် ကျင့်စွမ်းနိုင်၍ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး ၃-ပါးလုံး ရိုးသား ဖြောင့်မတ်ကာ ပညာရှိများ၏ အဆုံးအမကို လိုက်နာနိုင်ပြီး ဇမ္ဗူရစ် ရွှေစင်ပမာ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး နူးညံ့သိမ်မွေ့သူ ဖြစ်ရပါလို၏။ မာန် မာနဟူသမျှ နှိမ်ချနိုင်ပြီး ပစ္စည်း ၄-ပါးတို့၌ ရရသမျှရောင့်ရဲနိုင်၍ ကောင်းဆိုး ၂-ဖြာ အစာမကျယ် မွေးမြူလွယ်ကာ အတိုအထွာ နဝကမ္မ အလုပ်ကိစ္စမများပဲ စားသောက် နေရေး နောင် အတွက် မတွေးပဲ တတောထွက်ဝင် တပင်ထွက်သွား အတောင်သာပါသော ငှက်များ ပမာ ပရိက္ခရာ ၈-ဖြာထက်မပိုပဲ ပေါ့ပါးစွာ အသက်မွေးနိုင်သူ ဖြစ်ရပါလို၏။</p> <p>(၂) ကောင်း ဆိုးအာရုံ ကြုံလင့်ကစား တရားနှလုံးသွင်းကာ အရှိန်မပျက်စေပဲ ငြိမ်သက်သောဣန္ဒြေရှိပြီး ကိစ္စအားလုံးပြီးအောင် ဆောင်ရွက်နိုင်သော ရင့်ကျက်သော ပညာရှင်ဖြစ်ကာ ကိုယ် နှုတ် နှလုံး ၃-ပါးလုံး မခက်ထန် မကြမ်းကြုတ်ပဲ ပစ္စည်း ၄-ဖြာ ဒါယကာ ဒါယိကာမတို့၌ မရောယှက်၊ မမက်မော၊ မတွယ်တာသူ ပညာရှိ များကဲ့ရဲ့မည့် မကောင်းမှုဟူသမျှကို အနည်းငယ်မျှ မပြုသူ စင်စစ် ကောင်းစွာ ဖြစ်ရ လိုပါ၏။</p> <p>စကြဝဠာအနန္တ သတ္တဝါမှန်သမျှ ချမ်းသာကြပါစေ။</p> pwswu2fdnppbkxv0s6p2eklqekk45ta ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက် 0 6156 21749 2026-03-28T02:07:54Z Tejinda 173 "{{header | title = ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက် | author = သာသနာတော်ထွန်းကားပြန့်ပွားရေးဦးစီးဌာန | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 21749 wikitext text/x-wiki {{header | title = ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက် | author = သာသနာတော်ထွန်းကားပြန့်ပွားရေးဦးစီးဌာန | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မြန်မာ ကျမ်းစာ ပဌမပိုင်း-ဒု]] | previous2 = | next = [[ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်-ဒု]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <p>သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန<br> သာသနာတော်ထွန်းကားပြန့်ပွားရေးဦးစီးဌာန<br> သာသနာ - ၂၅၅၁<br> ကောဇာ - ၁၃၆၉<br> ခရစ်နှစ် - ၂၀၀၇<br> <hr> ရန်ကုန်မြို့၊ ကမ္ဘာအေး၊ သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန သာသနာတော်ထွန်းကားပြန့်ပွားရေးဦးစီးဌာန ညွှန်ကြားရေးမှူး ဦးထွန်းမြအောင် မှတ်ပုံတင်အမှတ် ၁၁/၉၄ (၁) က ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသည်။<br> <hr></p> <h3>နိဒါန်း</h3> <p>လူ့ဘဝကား အဖိုးတန် ရတနာတစ်ပါး ဖြစ်၏။<br> သို့ကြောင့်ပင် မြတ်ဗုဒ္ဓက ခဲငါးခဲ (ဒုလ္လဘငါးပါး) တရားကို ဟောတော်မူရာ၌ “မနုဿတ္တဘာဝေါ ဒုလ္လဘော (လူ့ဘဝကို ရခဲ၏)”ဟု ဟောတော်မူခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဤသို့ ရခဲလှသော လူ့ဘဝ ရတနာကို ရရှိခိုက် တန်ဖိုးနှင့်ထိုက်တန်အောင် နေထိုင် အသုံးချတတ်ရန် အရေးကြီးလှ၏။ လူ့ဘဝရတနာကို တရားဓမ္မနှင့်အညီ မနေထိုင် မကျင့်သုံးတတ်ခြင်း၊ ပေါ့ပေါ့တန်တန် နေခြင်း စသောနည်းတို့ဖြင့် အချည်းအနှီး အချိန်ကုန်ဆုံးစေပါက ထိုသူကို အဘယ်သို့ ဆိုကြမည်နည်း။</p> <h3>စလေဆရာ ဦးပုည-က “ယုန်မင်းဝတ္ထု”တွင်-</h3> <p>ယခုအခါမူ၊ လူလည်းဖြစ်လာ၊<br> သာသနာလည်းထွန်းခိုက်၊ အမြိုက်တရား၊<br> ဟောကြားမည့်သူ၊ လူလည်းမရှား၊<br> သို့ပါလျက်သားနှင့်မူ<br> အမိုက်တကာ့ဗိုလ်မင်း၊ အဖျင်းတကာ့ဗိုလ်ချုပ်၊<br> အပါယ်လေးလီ၊ မြစ်နဒီတွင်၊ ပလုံစီမြုပ်လို၊ လူယုတ်ကြီးတွေ ဖြစ်ချိမ့်မည်-<br> ဟု ဆိုခဲ့ပေသည်။</p> <p>သို့ဖြစ်၍ “အပါယ်လေးလီ၊ မြစ်နဒီတွင် ပလုံစီမြုပ်သည့် လူယုတ်ကြီးတွေ” မဖြစ်ကြစေဘဲ ပစ္စုပ္ပန်ဘဝတွင် မိမိသူတပါး နှစ်ဦးသားနှင့် လောကကောင်းကျိုး ပွားတိုးအောင် ပြုမူနိုင်ကြစေရန်လည်းကောင်း၊ တမလွန်ဘဝတွင် သုဂတိဘုံများမှာ ကျင်လည်ခံစား နိဗ္ဗာန်အထိ သွားနိုင်အောင် နေထိုင်ကျင့်သုံးတတ်စေရန်လည်း ကောင်း ဤသို့ စသော ရည်ရွယ်ချက်များဖြင့် ဤ“ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်” ကျမ်းစာအုပ်ကို ရေးသားထုတ်ဝေလိုက်ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။<br> <hr> မြတ်ဗုဒ္ဓက “သဒ္ဓမ္မဿဝနံ အတိဒုလ္လဘံ (သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားမှန်ကို နာကြား (ဖတ်ရှု)ခွင့် ရရှိရန် ပိုမိုရခဲ၏)ဟူ၍ ဟောကြားတော်မူသည်နှင့်အညီ ဤ ကျမ်းစာအုပ်သည်လည်း ခဲငါးခဲ(ဒုလ္လဘငါးပါး) တရားတော် အပါအဝင် ဓမ္မရတနာ တစ်ပါးပင် ဖြစ်ပါသည်။ ဤကျမ်းကို လူ့ဘဝ၏ အရွယ်သုံးပါးနှင့် လိုက်ဖက်စွာ စီစဉ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>လူ့ဘဝ</h3> <p>ပထမအရွယ် = အာဒိကလျာဏပိုင်း<br> ဒုတိယအရွယ် = မဇ္ဈေကလျာဏပိုင်း<br> တတိယအရွယ် = ပရိယောသာနကလျာဏပိုင်း-<br> ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ဤကျမ်းစာအပိုင်းပါ ပါဠိစကားလုံးများ၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ လူ့ဘဝကို အစ၊ အလယ်၊ အဆုံး သုံးပါးလုံးမှာ ကောင်းစေရမည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။ မှန်၏။ ဤကျမ်းစာအုပ်၌ ဖော်ပြပါရှိသည့်အတိုင်း သူ့အပိုင်းနှင့် သူ့အရွယ် ဟန်ချက်ညီညီ နေထိုင်ကျင့်ကြံသွားပါက “ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်” ဧကန်မုချ ဖြစ်နိုင် ပေသည်။</p> <p>သို့အတွက်လည်း ဤကျမ်းစာအုပ်၏ “အာဒိကလျာဏပိုင်း”၌ လူ့ဘဝ ပထမ အရွယ်နှင့် သက်ဆိုင်သော “ကိုးကွယ်မှုအကြောင်း၊ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်အဖြစ် ခံယူရုံနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်အဖြစ်မှ မပျက်စီးစေဘဲ ယုံကြည်လက်ခံ ကျင့်ကြံလိုက်နာရမည့် အချက် များ၊ သရဏဂုံ, သီလဆောက်တည်ပုံများ၊ လူ့ကျင့်ဝတ်စည်းကမ်းများ၊ အန္တရာယ် ကင်းကွာ, ကျက်သရေမင်္ဂလာရှိစေရန် ရွတ်ဖတ်ရမည့် ပါဠိဂါထာများ”ကို ရေးသား စီစဉ်ထားပေသည်။</p> <p>“မဇ္ဈေကလျာဏပိုင်း”၌ လူ့ ဘဝ လူလတ်ပိုင်း ဒုတိယအရွယ်နှင့် သက်ဆိုင်သော “ဘုရားအာရုံပြုခြင်း, ပုတီးစိပ်ခြင်း ကျင့်စဉ်အပါအဝင် ကံ, ဒုစရိုက်, သုစရိုက် ဒါန သီလ ဘာဝနာ စသော ဘာသာရေးဗဟုသုတများ၊ ကျက်မှတ်ရမည့်ပါဠိ သုတ်တော်များနှင့် နည်းယူကျင့်ကြံရမည့် သုတ်တော်မြန်မာပြန်များ”ကို စီစဉ် ထားရှိပေသည်။</p> <p>ယင်းနောက် “ပရိယောသာနကလျာဏပိုင်း” ၌ လူ့ဘဝ တတိယအရွယ်နှင့် သက်ဆိုင်သော “ဓမ္မသဘောတရားများနှင့် သမထ, ဝိပဿနာ ကျင့်စဉ်နည်းလမ်း များ”ကို တသီတဝေကြီး ဖော်ပြထားရှိပေသည်။<br> <hr> ဤကျမ်းစာ၌ လူ့ဘဝအရွယ်နှင့် ကျမ်းစာအပိုင်းကို လိုက်ဖက်စွာ စီစဉ်ထား သည် ဆိုသဖြင့် “သက်ဆိုင်ရာ အရွယ်မှာ သက်ဆိုင်ရာ အပိုင်းကိုသာ လေ့လာ လိုက်နာကျင့်ကြံရမည်”ဟု မူသေသတ်မှတ်ထားခြင်းကား မဟုတ်၊ အသက်, အရွယ် အချိန်, အားလပ်မှု၊ ဉာဏ်စွမ်း ဉာဏ်စ ပါရမီဓာတ်ခံ စသော အခြေအနေများနှင့် လိုက်ဖက်စေရန် ယေဘုယျ သတ်မှတ်ထားခြင်းသာ ဖြစ်သည်။ ပိုမိုတိကျအောင် ဆိုရပါမူ မည်သည့် အရွယ်သို့ ရောက်ရှိနေသူပင်ဖြစ်စေ ဗုဒ္ဓဝါဒ၏ အခြေခံများကို သိမှတ်လိုပါက “မဇ္ဈေကလျာဏပိုင်း”ကို လေ့လာကြရပါမည်။ အကယ်၍ အဆင့်မြင့် ကျင့်စဉ်တရားများကို သိမှတ်ကျင့်ကြံလိုပါမူ “ပရိယောသာနကလျာဏပိုင်း”ကို လေ့လာဖတ်ရှုကြရမည် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ခြုံ၍ဆိုရပါလျှင် မိမိတို့၏ အဖိုးတန်ဘဝ ရတနာကို ထိုက်ထိုက်တန်တန် အသုံးချလိုသူများ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာကို အခြေခံမှ စတင်လေ့လာလိုသူများ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အဖြစ် ခံယူလိုသူများ၊ “ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်” ဖြစ်လိုသူများ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အမည်ခံယူထားပြီး ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်အသိ မရှိကြသေးသူများ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာ မြန်မာနိုင်ငံမှ နိုင်ငံခြားသို့ သွားရောက်ကြမည့် ပုဂ္ဂိုလ်များ၊ နိုင်ငံခြားသို့ ရောက်ရှိနေကြသော မြန်မာနိုင်ငံသားများ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာဆိုင်ရာ ဗဟုသုတ ကြွယ်ဝ လိုသူများ စသည်တို့သည် ဤကျမ်းစာကို လေ့လာသင့်ကြပါသည်။</p> <p>ဤသို့ လေ့လာပြီး ဤ “ကျမ်းစာ ဓမ္မရတနာ”တွင် ဖော်ပြထားသော နည်းများဖြင့် မိမိတို့၏ “ဘဝရတနာ”ကို အလှဆင်ကြမည် ဆိုပါလျှင် မိမိတို့သည် တုမမြင်နှိုင်းမရ အတိုင်းအဆ မပြနိုင်လောက်အောင် အဖိုးတန်မြင့်မြတ်သော “ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်း တစ်ယောက်”ဖြစ်လာပြီး ပစ္စုပ္ပန်, သံသရာ နှစ်ဖက်နှစ်လမ်းမှာ စိတ်ချရ ပါလိမ့်မည်။ ထိုဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတို့ များပြားလာသည်နှင့်အမျှ ထိုသူမျိုးတို့ နေထိုင်ရာ တိုင်းပြည်နှင့် လူမျိုးပါ ပို၍ ပို၍ ငြိမ်းချမ်းသာယာလာနိုင်မည် ဖြစ်ပေသည်။<br> <hr></p> <h3>ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ ဗုဒ္ဓဝင်အကျဉ်းချုပ်</h3> <p>၁။ ဂေါတမ ဘုရားအလောင်းတော်သည် ဤ ဘဒ္ဒကမ္ဘာမှ ပြန်၍ ရေတွက် သည် ရှိသော် လေးသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်းထက်၌ သုမေဓာရသေ့ ဖြစ်ခဲ့လေ သည်။</p> <p>၂။ သုမေဓာရှင်ရသေ့သည် ဒီပင်္ကရာမြတ်စွာဘုရား ခြေတော်ရင်း၌ ကိုယ်တော် တစ်ဦးတည်း နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို ရယူနိုင်သော်လည်း ဩဃလေးဖြာ သံသရာ၌ နစ်မွန်းမျောပါကုန်သော ဝေနေယျသတ္တဝါအပေါင်းတို့ကို သနားကြင်နာတော် မူလှသဖြင့် ယူတော်မမူခဲ့ပေ။</p> <p>၃။ သုမေဓာရှင်ရသေ့ဘဝမှ ဝေဿန္တရာမင်း ဘဝတိုင်အောင် မရေမတွက် နိုင်သော ဘဝများစွာတို့၌-</p> <p>(၁) ရွှေ၊ ငွေ၊ ဆင်၊ မြင်း အစရှိသည်ကို လှူခြင်း ဒါနပါရမီ၊<br> (၂) ခြေ၊ လက်၊ နား၊ နှာခေါင်း အစရှိသည်ကို လှူခြင်း ဒါနဥပပါရမီ၊<br> (၃) ကိုယ့်အသက်ကို လှူခြင်း ဒါနပရမတ္တပါရမီ<br> အစရှိသော ပါရမီသုံးဆယ်တို့ကို ဖြည့်ကျင့်တော်မူခဲ့လေသည်။<br> ၄။ ထို့ပြင် အလွန် စွန့်နိုင်ခဲစွာသော-</p> <p>(၁) ပဒေသရာဇ်၊ ဧကရာဇ်၊ စကြာမင်းတို့၏ စည်းစိမ်ဥစ္စာ ရတနာကို စွန့်ခြင်း ဓနပရိစ္စာဂ၊<br> (၂) သားသမီးကို စွန့်ခြင်း ပုတ္တပရိစ္စာဂ၊<br> (၃) မယားကို စွန့်ခြင်း ဘရိယပရိစ္စာဂ၊<br> (၄) ခြေ၊ လက်၊ နား၊ နှာခေါင်း အစရှိသည့် အင်္ဂါကြီးငယ်ကို စွန့်ခြင်း အင်္ဂပရိစ္စာဂ<br> (၅) ကိုယ့်အသက်ကို စွန့်ခြင်း ဇီဝိတပရိစ္စာဂ--<br> ဟုဆိုအပ်သော စွန့်ခြင်းကြီး ငါးပါးကို ဖြည့်စွန့်တော်မူခဲ့လေသည်။</p> <hr> ၅။ ဤသို့ ဘဝများစွာ သံသရာကာလပတ်လုံး ပါရမီတော်တို့ကို ဖြည့်ကျင့် တော်မူခဲ့ပြီးနောက် ဘုရားအလောင်းတော်သည် တုသိတာ နတ်ပြည်၌ သေတကေတု မည်သော နတ်သား ဖြစ်ခဲ့လေသည်။ နတ်သားဖြစ်စဉ် စကြဝဠာတိုက်တစ်သောင်းမှ နတ် ဗြဟ္မာ အပေါင်းတို့က “ဘုရားဖြစ်ချိန် တန်ပါပြီ၊ လူ့ပြည်သို့ ဆင်း၍ ဘုရားဖြစ်တော်မူပါ”ဟု ဘုရားအလောင်းတော်ကို တောင်းပန်လေသည်။<br> ၆။ သို့ဖြစ်၍ ဘုရားအလောင်းတော် သေတကေတုနတ်သားလည်း-<br> (၁) ကာလ=ဘုရားဖြစ်ရာ အချိန်ကာလ၊<br> (၂) ဒီပ=ဘုရားဖြစ်ရာ ကျွန်းအရပ်၊<br> (၃) ဒေသ=ဘုရားဖြစ်ရာ အရပ်ဒေသ၊<br> (၄) ကုလ=ဘုရားဖြစ်ရာ အမျိုးအနွယ်၊<br> (၅) မာတုအာယုပရိစ္ဆေဒ=ဘုရားအလောင်းတော်၏ မယ်တော်ဖြစ်မည့် သူ၏ သက်တမ်းအပိုင်းအခြား-<br> ဟူသော ကြည့်ခြင်းကြီး ငါးပါးတို့ကို ကြည့်ရှုတော်မူလေသည်။</p> <p>၇။ ယင်းသို့ ကြည့်ရှုတော်မူပြီး နတ်အဖြစ်မှ စုတေကာ မဟာသက္ကရာဇ် ၆၇-ခု၊ ဝါဆိုလပြည့် ကြာသပတေးနေ့၌ ကပိလဝတ်ပြည့်ရှင် ဘုရင်သုဒ္ဓေါဒန မင်းကြီး၏ တောင်ညာဒေဝီမိဖုရားကြီး မယ်တော်မာယာဝမ်း၌ ပဋိသန္ဓေ တည်နေ လေသည်။</p> <p>၈။ ဘုရားအလောင်းတော်သည် မဟာသက္ကရာဇ် ၆၈-ခု၊ ကဆုန်လပြည့် သောကြာနေ့ဝယ် ဒေဝဒဟပြည်နှင့် ကပိလဝတ်ပြည်၏ အကြားရှိ လုမ္ဗိနီသာမော အင်ကြင်းတော၌ မယ်တော်မာယာဝမ်းမှ မီးရှူးသန့်စင် ဖွားမြင်တော်မူ လေသည်။</p> <p>၉။ ဘုရားအလောင်းတော်သည် ၁၆-နှစ်အရွယ် ရောက်သောအခါ ယသောဓရာ မင်းသမီးနှင့် ထိမ်းမြားလက်ထပ်၍ မင်းစည်းစိမ်ကို ခံစားလေသည်။</p> <p>၁၀။ ၂၉-နှစ်အရွယ် ရောက်သောအခါ သူအို၊ သူနာ၊ သူသေ၊ ရဟန်း ဟူသော နိမိတ်ကြီး လေးပါးကို မြင်တော်မူသဖြင့် တောထွက်၍ ရဟန်း ပြုလေသည်။</p> <p><hr> ၁၁။ ဘုရားအလောင်းတော်သည် အလွန်ပြုနိုင်ခဲသော ဒုက္ကရစရိယာအကျင့်ကို ရဟန်းအဖြစ်နှင့် ၆-နှစ်ပတ်လုံး ကျင့်တော်မူခဲ့သည်။</p> <p>၁၂။ ထို့နောက် ဘုရားအလောင်းတော်သည် သုဇာတာမည်သော သူဌေးသမီး လှူဒါန်းအပ်သော နို့ဃနာဆွမ်းကို အဇပါလညောင်ပင်ရင်း၌ အလှူခံ ဘုဉ်းပေးပြီး မဟာဗောဓိပင်သို့ ကြွသွားတော်မူလေသည်။</p> <p>၁၃။ သုဒ္ဓိယငစင် မြက်ထမ်းသမား (မြက်ရိတ်လုလင်)သည် မဟာဗောဓိပင်သို့ ကြွလာသော ဘုရားအလောင်းတော်အား မြက်ရှစ်ဆုပ်ကို လှူဒါန်းလေသည်။</p> <p>၁၄။ ဘုရားအလောင်းတော်သည် သုဒ္ဓိယငစင် လှူဒါန်းအပ်သော မြက်ရှစ်ဆုပ်ကို ကြဲဖြန့်လိုက်သောအခါ ထိုခဏဝယ် မြက်ရှစ်ဆုပ်သည် မဟာဗောဓိပင်ရင်း၌ အပရာဇိတပလ္လင် ဖြစ်လာလေသည်။ (ထိုမြက်တို့သည် မြက်ရိပ်အသွင်သဏ္ဌာန်ဖြင့် မတည် ကြကုန်)။</p> <p>၁၅။ ဘုရားအလောင်းတော်သည် ထိုပလ္လင်ထက်၌ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ နေတော် မူစဉ် နေမဝင်မီ ဒေဝပုတ္တမာရ် (မာရ်နတ်ရန်)ကို အောင်မြင်တော်မူ၍ ညဉ့်ဦးယာမ်၌ ရှေးက နေခဲ့(ဖြစ်ခဲ့)ဖူးသော ခန္ဓာအစဉ်ကို အောက်မေ့တတ် သိတတ်သော “ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်”ကို ရတော်မူလေသည်။ သန်းခေါင်ယာမ်၌ နတ်တို့၏ မျက်စိနှင့်တူသော စုတေခါနီးသော သတ္တဝါ စသည်တို့ကို မြင်တတ်သော “ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်”ကို ရတော်မူလေသည်။</p> <p>မိုးသောက်ယာမ်၌ အာသဝေါတရား လေးပါးတို့၏ ကုန်ခြင်းကို ပြုတတ်သော အာသဝက္ခယဉာဏ်”ကို ရတော်မူ၍ အသက်(၃၅)နှစ်အရွယ် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခု၊ ကဆုန်လပြည့် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ မိုးသောက်ယာမ်အချိန်ဝယ် လောကသုံးပါးတွင် အတူမရှိသော သဗ္ဗညုဘုရားအဖြစ်သို့ ရောက်တော်မူလေသည်။</p> <p>၁၆။ သုံးလူ့သခင် သဗ္ဗညုဘုရားရှင်သည် ၄၅-ဝါ ကာလပတ်လုံး ဝေနေယျ သတ္တဝါတို့အား ဓမ္မစကြာ စသည့်တရားတို့ကို ဟောပြတော်မူသည်။ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့၏ အကျိုးစီးပွားကို ဆောင်ရွက်တော်မူခဲ့လေသည်။</p> <p>၁၇။ ၄၅-ဝါ ကာလပတ်လုံး သတ္တဝါတို့၏ အကျိုးစီးပွားကို မနားမနေ ဆောင်ရွက်တော်မူခဲ့သော သဗ္ဗညုဘုရားရှင်သည် သက်တော် (၈၀)အရွယ် ရောက်သောအခါ မဟာသက္ကရာဇ် ၁၄၈-ခု ကဆုန်လပြည့် - အင်္ဂါနေ့ဝယ် ကုသိနာရုံပြည် မလ္လာမင်းတို့၏ ဥယျာဉ်၌ ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံတော်မူလေသည်။</p> <p><hr></p> <h3>မာတိကာ</h3> <p>အပိုင်း (၁)<br> အာဒိကလျာဏပိုင်း</p> <p>အခန်း (၁)<br> လူနှင့် ကိုးကွယ်မှု<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ကိုးကွယ်မှု၏ အဓိပ္ပာယ် | ၁<br> မကိုးကွယ်ရာနှင့် ကိုးကွယ်ရာ | ၂<br> ကိုးကွယ်မှားအပြစ်၊ ကိုးကွယ်မှန်အကျိုး | ၃</p> <p>အခန်း (၂)<br> ကိုးကွယ်ရာ ရတနာသုံးပါး<br> ဗုဒ္ဓ, ဓမ္မ, သံဃာ ရတနာ | ၅<br> အနန္တော အနန္တ ၅-ပါး | ၆<br> စိတ်ထားမှန်ကန်ခြင်း | ၉</p> <p>အခန်း (၃)<br> ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်အဖြစ် ခံယူခြင်း<br> သရဏဂုံသုံးပါး ပါဠိနှင့်အနက် | ၁၀<br> သရဏဂုံသုံးပါး ခံယူဆောက်တည်ပုံ | ၁၁<br> သရဏဂုံ တည်ခြင်းအကျိုး | ၁၂<br> <hr> အခန်း (၄) ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်အဖြစ်မှ ပျက်စီးပုံ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> သရဏဂုံ ပျက်စီးခြင်း | ၁၄<br> အယူဝါဒပျက်စီးခြင်း | ၁၄</p> <p>အခန်း (၅) ဗုဒ္ဓဘာသာအိမ်တိုင်း ရုပ်ပွားဆင်းတု ထားရှိ ကိုးကွယ်ခြင်း<br> ဗုဒ္ဓဘာသာအိမ်တိုင်း ရုပ်ပွားဆင်းတု ထားရှိ ကိုးကွယ်ခြင်း | ၁၆<br> မျက်နှာတော်၏ ငြိမ်းအေးမှု | ၁၈<br> ရုပ်ပွားဆင်းတု ပူဇော်ပုံ ပူဇော်နည်း | ၂၀<br> ရုပ်ပွားဆင်းတု ပူဇော်ရသည့်အကျိုး | ၂၀</p> <p>အခန်း (၆) ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ယောက် ယုံကြည်လက်ခံရမည့် အချက်များ<br> ရတနာသုံးပါးကို ယုံကြည်ခြင်း | ၂၂<br> အခြားယုံကြည်ရမည့် အချက်များ | ၂၄<br> သမ္မာဒိဋ္ဌိ (အမြင်မှန်) ဆယ်ချက် | ၂၆</p> <p>အခန်း (၇) ရတနာသုံးပါး အကျိုးကျေးဇူး<br> ဘုရားကျေးဇူး | ၂၇<br> တရားကျေးဇူး | ၂၉<br> သံဃာကျေးဇူး | ၃၂<br> အကျိုးပြ ပုံဝတ္ထုများ | ၃၄</p> <p>အခန်း (၈) ဥပါသကာဂုဏ် ၁၀-ပါး<br> ဥပါသကာ | ၃၆<br> ဥပါသကာတို့ ရှောင်ရန်အချက်များ | ၄၁<br> ဥပါသကာအရည်အချင်း | ၄၁<br> ဥပါသကာပျက်စီးခြင်း | ၄၂<br> ဥပါသကာ၏ ဂုဏ်ရည် ၁၀-ပါး | ၄၃<br> <hr> အခန်း (၉) ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ယောက် ရှောင်ရမည့် အချက်များ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ဒုစရိုက် ၁၀-ပါး | ၄၅<br> မရောင်းကောင်းသော ကုန်စည်မျိုး (၅)မျိုး | ၄၉</p> <p>အခန်း (၁၀) ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦး၏ တစ်နေ့တာလုပ်ငန်း<br> မေတ္တာဖြင့် နိုးထခြင်း | ၅၁<br> ရတနာသုံးပါးအား ရှိခိုးခြင်း | ၅၂<br> ဩကာသကန်တော့ချိုး | ၅၂<br> သရဏဂုံနှင့် ငါးပါးသီလတောင်းပုံ | ၅၃<br> ရှစ်ပါးသီလတောင်းပုံ | ၅၃<br> ကိုးပါးသီလတောင်းပုံ | ၅၅<br> အာဇီဝဋ္ဌမကသီလတောင်းပုံ | ၅၆<br> ဆွမ်း၊ ရေချမ်း၊ ပန်း၊ ဆီမီးကပ်လှူခြင်း | ၅၇<br> လက်နက်ကိုးပါးအောင် ဘုရားရှိခိုး | ၅၇<br> မေတ္တာပို့ခြင်း | ၅၉<br> ဆုတောင်းအမျှဝေ | ၆၁</p> <p>အကျိုးကျေးဇူးများ<br> သီလဆောက်တည်ခြင်းအကျိုး | ၆၄<br> ဘုရားရှိခိုးခြင်းအကျိုး | ၆၅<br> မေတ္တာပို့သခြင်းအကျိုး | ၆၅<br> ဆွမ်းကပ်လှူရခြင်းအကျိုး | ၆၆<br> ရေချမ်းကပ်လှူရခြင်းအကျိုး | ၆၆<br> ပန်းလှူရသောအကျိုး | ၆၇<br> ဆီမီးလှူရသောအကျိုး | ၆၈<br> ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦး၏ တစ်နေ့တာကာလ | ၆၈<br> <hr> အခန်း (၁၁) ကျက်မှတ်ရန် ပါဠိအနက်များ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ဘုရားဂုဏ်တော်ကိုးပါး ပါဠိနှင့် အနက် | ၇၀<br> တရားဂုဏ်တော်ခြောက်ပါး ပါဠိနှင့် အနက် | ၇၂<br> သံဃာ့ဂုဏ်တော်ကိုးပါး ပါဠိနှင့် အနက် | ၇၄<br> ငါးပါးသီလ ပါဠိနှင့် အနက် | ၇၆<br> ရှစ်ပါးသီလ ပါဠိနှင့် အနက် | ၇၇<br> ကိုးပါးသီလ ပါဠိနှင့် အနက် | ၇၈<br> အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ ပါဠိနှင့် အနက် | ၇၉</p> <p>အခန်း (၁၂) ဂိဟိဝိနယခေါ် လူ့ဝိနည်းကျင့်ဝတ်များ<br> သိင်္ဂါလသုတ်ဖြစ်ပေါ်လာပုံ | ၈၁<br> သိင်္ဂါလသုတ်မြန်မာပြန် | ၈၁<br> အရပ်ခြောက်ပါး | ၈၂<br> ညစ်ညူးသော ကံလေးပါး | ၈၃<br> အကြောင်းလေးပါး | ၈၄<br> စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်း ခြောက်ပါး | ၈၅<br> အခါမဲ့(ညအခါ၌) သွားလာခြင်းအပြစ်ခြောက်ပါး | ၈၆<br> ပွဲလမ်းသဘင်ကြည့်ရှုခြင်းအပြစ်ခြောက်ပါး | ၈၆<br> လောင်းကစားခြင်းအပြစ်ခြောက်ပါး | ၈၇<br> ခင်ပွန်းယုတ်အပြစ်ခြောက်ပါး | ၈၉<br> ပျင်းရိခြင်းအပြစ်ခြောက်ပါး | ၉၂<br> မိတ်ဆွေတု လေးယောက် | ၉၅<br> စိတ်နှလုံးကောင်းရှိသော မိတ်ဆွေလေးယောက် | ၉၇<br> အရပ်ခြောက်ပါးကို လုံခြုံစေခြင်း | ၉၉<br> သားသမီးနှင့် မိဘဆက်ဆံရေး | ၁၀၀<br> တပည့်နှင့် ဆရာဆက်ဆံရေး | ၁၀၁<br> လင်နှင့်မယား ဆက်ဆံရေး | ၁၀၂<br> မိတ်ဆွေချင်း ပေါင်းသင်းဆက်ဆံရေး | ၁၀၃<br> အလုပ်ရှင်နှင့် အလုပ်သမားဆက်ဆံရေး | ၁၀၄<br> ဒကာနှင့် ဆရာဆက်ဆံရေး | ၁၀၅<br> <hr> အခန်း (၁၃) အန္တရာယ်ကင်းရန် ရွတ်ဖတ်ရမည့် ပါဠိဂါထာများ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ဘုရား, တရား, သံဃာ့ဂုဏ်တော်များ | ၁၀၆<br> အဋ္ဌာနမေတံ ဗုဒ္ဓမန္တန်တော် | ၁၀၇<br> နာညတြဂါထာတော်(အသက်ရှည်ဆေးဂါထာ) | ၁၀၈<br> နမော တေ ဂါထာတော် | ၁၀၉<br> ပဋ္ဌာန်းပစ္စယုဒ္ဒေသ(၂၄-ပစ္စည်း)ပါဠိတော် | ၁၁၀<br> ပဋ္ဌာန်းပစ္စယနိဒ္ဒေသပါဠိတော် | ၁၁၀<br> သမ္ဗုဒ္ဓေဂါထာဘုရားရှိခိုး | ၁၂၅<br> ပရိမိတ္တဇာလသုတ် | ၁၂၆<br> ဓာရဏပရိတ်ပါဠိတော် | ၁၂၉</p> <p>အခန်း (၁၄) ကျက်သရေမင်္ဂလာရှိရန် ရွတ်ရမည့် ဂါထာများ<br> သဗ္ဗမင်္ဂလာဂါထာတော် | ၁၃၇<br> ရှင်သီဝလိဂါထာတော် | ၁၃၈<br> စိန္တာမဏိဂါထာတော် | ၁၄၃<br> မဟာကပ္ပိနသစ္စာ သုံးဂါထာတော် | ၁၄၅</p> <p>အခန်း (၁၅) ရဟန်းသံဃာများနှင့် ပြောတတ် ဆိုတတ် ဆက်ဆံတတ်ရန်<br> စကားပြောနည်း | ၁၄၆<br> ရှိခိုးဦးချနည်း | ၁၅၀<br> စားသောက်ဖွယ်ကပ်လှူနည်း | ၁၅၁<br> စားသုံးဖွယ်အသီးအနှံများ အပ်စပ်အောင်ပြုလုပ်ပေးနည်း | ၁၅၃<br> <hr> အပိုင်း (၂) မဇ္ဈိမကလျာဏပိုင်း</p> <p>အခန်း (၁) ဘုရားအာရုံပြုနည်း<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> အားတော်ဆယ်ပါး, ဉာဏ်တော်ဆယ်ပါးဖြင့် အာရုံပြုနည်း | ၁၅၇<br> ဘုရားဂုဏ်တော်တစ်ပါးစီဖြင့် အာရုံပြုနည်း | ၁၆၂<br> ဉာဏ်တော်များကို အသုံးပြုတော်မူပုံ | ၁၆၅</p> <p>အခန်း (၂) ပုတီးစိပ်ခြင်း<br> ပုတီး | ၁၆၇<br> ပုတီးစိပ်နည်း | ၁၆၇<br> ပုတီးစိပ်နည်းများ | ၁၇၀<br> ပုတီးစိပ်ပုံ ၂-မျိုး | ၁၇၆<br> ပုတီးမစိပ်မီ ကျင့်ဝတ်(၁၁)ပါး | ၁၇၆<br> ပုတီးစိပ်စဉ် ကျင့်ဝတ်ငါးပါး | ၁၇၇<br> ပုတီးစိပ်ပြီး ကျင့်ဝတ်နှစ်ပါး | ၁၇၇<br> ပုတီးစိပ်ခြင်း၏ အကျိုး | ၁၇၇</p> <p>အခန်း (၃) ကံအကြောင်း<br> ကံကို ယုံသလား | ၁၈၁<br> ကံနှင့် လက်တွေ့ဘဝ | ၁၈၁<br> အလုပ်ကံတွေ ဆန်းကြယ်ခြင်းမှာ | ၁၈၃<br> ကံဆိုသည်မှာ အဘယ်နည်း | ၁၈၄<br> ကံ၏အခြေအမြစ် | ၁၈၅<br> ကံ၏အကျိုးတရား (ကမ္မဖလ) | ၁၈၆<br> ကံအမျိုးမျိုး (ကမ္မဘေဒ) | ၁၈၇<br> ကံချင်း မတူ၍ လူချင်း မတူ | ၁၉၃<br> <hr> အခန်း (၄) ဒုစရိုက်နှင့် သုစရိုက်<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ဒုစရိုက်(၁၀)ပါး အပြား(၄၀) | ၁၉၇<br> ဒုစရိုက်နှင့် သုစရိုက်အကျိုးပြ ပုံဝတ္ထုများ | ၁၉၉<br> သုစရိုက်(၁၀)ပါး အပြား(၄၀) | ၂၀၀<br> ဝဋ်အမြဲ ငရဲအပ | ၂၁၅</p> <p>အခန်း (၅) ဒါန, သီလ, ဘာဝနာ<br> ဒါနဟူသည် | ၂၂၂<br> ဒါနအမျိုးမျိုး | ၂၂၂<br> ဒါနဝတ္ထုများ | ၂၃၀<br> သီလအမျိုးမျိုး | ၂၃၆<br> သီလဝတ္ထုများ | ၂၃၉<br> ဘာဝနာ၏ သဘောအဓိပ္ပာယ် | ၂၄၁<br> သမထဘာဝနာ | ၂၄၁<br> ဝိပဿနာဘာဝနာ | ၂၄၂<br> ကမ္မဋ္ဌာန်း | ၂၄၂</p> <p>အခန်း (၆) သံသရာနှင့် သုံးဆယ့်တစ်ဘုံ<br> သံသရာဟူသည် အဘယ်နည်း | ၂၄၃<br> သုံးဆယ့်တစ်ဘုံသရုပ် | ၂၄၆<br> ကမ္ဘာမြေ တည်နေပုံ | ၂၄၇<br> သုံးဆယ့်တစ်ဘုံ တည်နေပုံ | ၂၄၇<br> နတ်ပြည်, ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ မြေအမျိုးအစား | ၂၄၉<br> နတ်အစားစား | ၂၄၉<br> ဗြဟ္မာအစားစား | ၂၅၀<br> နတ်သက်တမ်း | ၂၅၀<br> ဗြဟ္မာသက်တမ်း | ၂၅၁<br> အမှန်အရှိနှင့် ဉာဏ်အသိ | ၂၅၂<br> <hr> အခန်း (၇) ရွတ်ဖတ်ရန် သုတ်တော်များ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ရတနာရွှေချိုင့် မြန်မာပြန် | ၂၅၄<br> ရတနာရွှေချိုင့် ပါဠိ | ၂၅၆<br> ပရိတ်ကြီးပါဠိတော်နှင့် မြန်မာပြန်<br> ပရိတ်နိဒါန်း မြန်မာပြန် | ၂၅၇<br> ပရိတ်နိဒါန်း ပါဠိတော် | ၂၅၉<br> ၁-မင်္ဂလသုတ်<br> မင်္ဂလသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၂၆၀<br> မင်္ဂလသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၆၀<br> မင်္ဂလသုတ် ပါဠိတော် | ၂၆၃<br> ၂-ရတနသုတ်<br> ရတနသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၂၆၅<br> ရတနသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၆၈<br> ရတနသုတ် ပါဠိတော် | ၂၇၁<br> ၃-မေတ္တသုတ်<br> မေတ္တသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၂၇၃<br> မေတ္တသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၇၄<br> မေတ္တသုတ် ပါဠိတော် | ၂၇၆<br> ၄-ခန္ဓသုတ်<br> ခန္ဓသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၂၇၇<br> ခန္ဓသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၇၇<br> ခန္ဓသုတ် ပါဠိတော် | ၂၇၈<br> ၅-မောရသုတ်<br> မောရသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၂၇၉<br> မောရသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၇၉<br> မောရသုတ် ပါဠိတော် | ၂၈၁<br> ၆-ဝဋ္ဋသုတ်<br> ဝဋ္ဋသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၂၈၁<br> ဝဋ္ဋသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၈၁<br> ဝဋ္ဋသုတ် ပါဠိတော် | ၂၈၂<br> <hr> ၇-ဓဇဂ္ဂသုတ်<br> ဓဇဂ္ဂသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၂၈၃<br> ဓဇဂ္ဂသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၈၃<br> ဓဇဂ္ဂသုတ် ပါဠိတော် | ၂၈၉<br> ၈-အာဋာနာဋိယသုတ်<br> အာဋာနာဋိယသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၂၉၂<br> အာဋာနာဋိယသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၉၃<br> အာဋာနာဋိယသုတ် ပါဠိတော် | ၂၉၇<br> ၉-အင်္ဂုလိမာလသုတ်<br> အင်္ဂုလိမာလသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၂၉၉<br> အင်္ဂုလိမာလသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၉၉<br> အင်္ဂုလိမာလသုတ် ပါဠိတော် | ၃၀၀<br> ၁၀-ဗောဇ္ဈင်သုတ်<br> ဗောဇ္ဈင်သုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၃၀၀<br> ဗောဇ္ဈင်သုတ် မြန်မာပြန် | ၃၀၀<br> ဗောဇ္ဈင်သုတ် ပါဠိတော် | ၃၀၂<br> ၁၁-ပုဗ္ဗဏှသုတ်<br> ပုဗ္ဗဏှသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး | ၃၀၃<br> ပုဗ္ဗဏှသုတ် မြန်မာပြန် | ၃၀၃<br> ပုဗ္ဗဏှသုတ် ပါဠိတော် | ၃၀၅</p> <p>အဘိဏှသုတ်ပါဠိတော်နှင့် မြန်မာပြန်<br> အဘိဏှသုတ် မြန်မာပြန် | ၃၀၇<br> အဘိဏှသုတ် ပါဠိတော် | ၃၀၈</p> <p>မဟာသမယသုတ် ပါဠိတော်နှင့် မြန်မာပြန်<br> မဟာသမယသုတ် မြန်မာပြန် | ၃၀၉<br> မဟာသမယသုတ် ပါဠိတော် | ၃၁၉<br> <hr> အခန်း (၈) ပါဠိတော်မြန်မာပြန် ကောက်နုတ်ချက်များ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> သက္ကပဥှသုတ် မြန်မာပြန် | ၃၂၇<br> ဂေါပကနတ်သားဝတ္ထု | ၃၃၁<br> သိကြားမင်းပြဿနာမေးခြင်း | ၃၃၃<br> ဝေဒနာ ကမ္မဋ္ဌာန်း | ၃၃၅<br> ပါတိမောက္ခသံဝရသီလ | ၃၃၆<br> ဣန္ဒြိယသံဝရသီလ | ၃၃၈<br> ဝမ်းမြောက်မှုကို ရဖူးခြင်း | ၃၃၉</p> <p>နိဓိကဏ္ဍသုတ် မြန်မာပြန်<br> ဇင်္ဂမရွှေအိုး | ၃၄၀<br> အနုဂါမိကရွှေအိုး | ၃၄၀<br> ရွှေအိုးမြှုပ်ရန်ဌာန | ၃၄၀<br> ဣစ္ဆာသယရွှေအိုး | ၃၄၁</p> <p>ပရာဘဝသုတ် မြန်မာပြန်<br> ပရာဘဝသုတ်နိဒါန်း | ၃၄၂<br> ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းများ | ၃၄၂</p> <p>ကလဟဝိဝါဒသုတ် မြန်မာပြန်<br> ငြင်းခုံခိုက်ရန်ဖြစ်ခြင်း အကြောင်းအရင်းများ | ၃၄၅<br> <hr> အပိုင်း (၃) ပရိယောသာနကလျာဏပိုင်း</p> <p>အခန်း (၁) သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသပါဠိ | ၃၄၉<br> သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ အနက် | ၃၄၉<br> သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ မြန်မာပြန် | ၃၅၀<br> သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ အဓိပ္ပာယ် | ၃၅၀<br> သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ ကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်းပုံ | ၃၆၄<br> သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ ကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်းရခြင်းအကျိုး | ၃၇၀</p> <p>အခန်း (၂) သာသနာ၏ အနှစ်သုံးပါး<br> (က) သီလ | ၃၇၁<br> (ခ) သမာဓိ | ၃၇၃<br> (ဂ) ပညာ | ၃၇၅<br> (ဃ) သာသနာ၏ အနှစ် | ၃၇၈</p> <p>အခန်း (၃) ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်အကြောင်း<br> ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် | ၃၈၀<br> အနုလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်၊ ဥဒ္ဒေသပါဠိတော် | ၃၈၀<br> အနက် (နိသျ) | ၃၈၁<br> ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် အင်္ဂါတစ်ပါးစီ၏ အဓိပ္ပာယ် | ၃၈၂<br> ကာလသုံးပါး | ၃၈၇<br> ဝဋ်သုံးပါး | ၃၈၇<br> ခြင်းရာနှစ်ဆယ် | ၃၈၇<br> အစပ်သုံးပါး | ၃၈၈<br> <hr> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> အလွှာလေးပါး | ၃၈၈<br> မူလနှစ်ပါး | ၃၈၈<br> ပဋိလောမ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ပါဠိတော် | ၃၉၀<br> ပဋိလောမ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်အနက် | ၃၉၁<br> ပဋိလောမ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်အဓိပ္ပာယ် | ၃၉၂</p> <p>အခန်း (၄) ဗောဓိပက္ခိယတရား (၃၇)ပါး<br> ဗောဓိပက္ခိယ | ၃၉၆<br> (က) သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး | ၃၉၆<br> (ခ) သမ္မပ္ပဓာန် ၄-ပါး | ၃၉၈<br> (ဂ) ဣဒ္ဓိပါဒ် ၄-ပါး | ၃၉၉<br> (ဃ) ဣန္ဒြေ ၅-ပါး | ၄၀၀<br> (င) ဗိုလ် ၅-ပါး | ၄၀၁<br> (စ) ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး | ၄၀၁<br> (ဆ) မဂ္ဂင် ၈-ပါး | ၄၀၃</p> <p>အခန်း (၅) သစ္စာ (၄)ပါး တရား<br> ဒုက္ခသစ္စာ | ၄၀၅<br> သမုဒယသစ္စာ | ၄၀၆<br> နိရောဓသစ္စာ | ၄၀၇<br> မဂ္ဂသစ္စာ | ၄၀၉</p> <p>အခန်း (၆) သမထနှင့် ဝိပဿနာ<br> သမထဟူသည် အဘယ်နည်း | ၄၁၃<br> ဝိပဿနာဟူသည် အဘယ်နည်း | ၄၁၄<br> မြတ်ဗုဒ္ဓကိုယ်တော်တိုင် ဝိပဿနာဘာဝနာကို ချီးမွမ်းတော်မူခြင်း | ၄၁၇<br> သမထအမျိုးမျိုး (ကမ္မဋ္ဌာန်း ၄၀) | ၄၂၀<br> သမထနှင့် ဝိပဿနာ ၂-ပါးသာလျှင် အားကိုးဖွယ် | ၄၂၃<br> <hr> အခန်း (၇) ကမ္မဋ္ဌာန်းအားမထုတ်ခင် လိုအပ်ချက်များ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ပလိဗောဓ | ၄၂၅<br> ပလိဗောဓကြီး ၁၀-ပါး | ၄၂၅<br> ပလိဗောဓငယ် ၅-ပါး | ၄၃၅<br> စရိုက် | ၄၃၆<br> မိမိစရိုက်ကို ဆန်းစစ်ရန် လိုအပ်ခြင်း | ၄၃၆<br> စရိုက်အလိုက် နှလုံးသွေးဖြစ်တတ်ပုံ | ၄၃၈<br> စရိုက် ၆-ပါးနှင့် သင့်လျော်သော ကမ္မဋ္ဌာန်း | ၄၃၈</p> <p>အခန်း (၈) သမထကမ္မဋ္ဌာန်း အားထုတ်နည်း<br> ပထဝီကသိုဏ်းဖြင့် ဈာန်ရအောင် ပြုလုပ်နည်းအညွှန်း<br> (က) ပရိကံပိုင်း<br> (၁) အခြေခံပြင်ဆင်ချက် | ၄၄၀<br> (၂) နေရာယူခြင်း | ၄၄၂<br> (၃) လုပ်ငန်းပြင်ဆင်ခြင်း | ၄၄၃<br> (၄) အထိုင်ကျင့်ခြင်း | ၄၄၄<br> (ခ) ဆက်လက်အားထုတ်ခြင်း<br> (၁) စိတ်နှိုးခြင်း | ၄၄၅<br> (၂) နိမိတ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်း | ၄၄၆<br> (၃) ဈာန်ရခြင်း | ၄၄၇<br> သမာပတ်ကိုးပါး(ရှစ်ပါး) | ၄၅၆<br> အဘိညာဉ်အဆင့်သို့ | ၄၅၇<br> <hr> အခန်း (၉) မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ်တော်မြန်မာပြန်<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> အကျဉ်းချုပ် | ၄၆၂<br> (က) ကာယာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်<br> (၁) ထွက်သက်ဝင်သက်ကို ရှုဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း | ၄၆၃<br> (၂) ဣရိယာပုထ်ကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း | ၄၆၄<br> (၃) သတိသမ္မဇဉ်ဖြင့် ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း | ၄၆၅<br> (၄) စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု နှလုံးသွင်းခြင်းအပိုင်း | ၄၆၅<br> (၅) ဓာတ်အားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်းအပိုင်း | ၄၆၆<br> (၆) သူသေကောင် ကိုးမျိုးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း | ၄၆၇<br> (ခ) ဝေဒနာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်<br> ဝေဒနာကို ဆင်ခြင်ခြင်း ကိုးပါး | ၄၆၈<br> (ဂ) စိတ္တာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်<br> စိတ်ကို ဆင်ခြင်ခြင်း တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါး | ၄၇၀<br> (ဃ) ဓမ္မာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်<br> (၁) နီဝရဏတရားငါးပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း | ၄၇၁<br> (၂) ခန္ဓာငါးပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း | ၄၇၃<br> (၃) အာယတနတစ်ဆယ့်နှစ်ပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း | ၄၇၄<br> (၄) ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း | ၄၇၆<br> (၅) သစ္စာလေးပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း | ၄၇၆<br> ဒုက္ခအရိယသစ္စာ | ၄၇၈<br> ဒုက္ခသမုဒယအရိယသစ္စာ | ၄၈၀<br> ဒုက္ခနိရောဓအရိယသစ္စာ | ၄၈၄<br> ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီပဋိပဒါအရိယသစ္စာ | ၄၈၆<br> <hr> အခန်း (၁၀) အကျဉ်းဆုံးမှတ်ရန် ဝိပဿနာဂါထာတော်များ<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> အနိစ္စလက္ခဏာ | ၄၉၂<br> ဒုက္ခလက္ခဏာ | ၄၉၂<br> အနတ္တလက္ခဏာ | ၄၉၃<br> ဖြစ်, ချုပ်တရား | ၄၉၃</p> <p>အခန်း (၁၁) တရားအားထုတ်ရန် နည်းလမ်းများ<br> တရားအားထုတ်မည့်သူ၌ ရှိရမည့် အင်္ဂါ ၅-ပါး | ၄၉၄<br> အားထုတ်ရန်တရားများ | ၄၉၄<br> အပရိဟာနိယတရား ၇-ပါး | ၄၉၄<br> ဈာန်မဂ်ဖိုလ်ကို အန္တရာယ်ပြုသော ကံကြီး ၅-ပါး | ၄၉၅<br> ကမ္မဋ္ဌာနုပစာရတရား ၁၅-ပါး | ၄၉၅<br> ကလျာဏမိတ်ဆွေနှင့် ဂုဏ်ရည် ၇-ပါး | ၄၉၆<br> တရားအားမထုတ်မီ ကြိုတင်ပြုဖွယ်ကိစ္စများ | ၄၉၇<br> တရားအားထုတ်ရန် တော(၃)တော | ၄၉၇<br> သင့်တင့်လျောက်ပတ်သော နေရာကျောင်း | ၄၉၈<br> မသင့်တင့်မလျောက်ပတ်သော နေရာကျောင်း | ၄၉၈<br> ဝတ်ဆင်သင့်သော အဝတ်အစားများ | ၄၉၉<br> သမထကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်ပုံ | ၄၉၉<br> ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း | ၅၀၂<br> အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း | ၅၀၄</p> <p>အခန်း (၁၂) ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးဖြင့် တရားအားထုတ်ပုံ<br> သတိပဋ္ဌာန်တရား(၄)ပါးဖြစ်ပေါ်ပုံ | ၅၀၉<br> အာနာပါနအကျိုးဆက် | ၅၀၉<br> ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး ဖြစ်ပေါ်ပုံ | ၅၁၀<br> ဝိပဿနာဟူသည် | ၅၁၁<br> သတိပဋ္ဌာန်တရားကို ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးဖြင့် ရှုမှတ်ပုံ | ၅၁၃<br> လက်တွေ့ ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးဖြင့် တရားအားထုတ်ပုံ | ၅၁၃<br> <hr> အခန်း (၁၃) အာနာပါန ကမ္မဋ္ဌာန်းဖြင့် ဘုရားဖြစ်တော်မူခြင်း<br> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ဘုရားရှင်အဆူဆူအားထုတ်သော အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း | ၅၂၃<br> မြတ်စွာဘုရား အလေးထား ဟောကြားတော်မူသောအာနာပါန | ၅၂၃<br> အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း ပွားများရခြင်းအကျိုး | ၅၂၆<br> အာနာပါန သမာဓိကို အခြေခံ၍ ဝိပဿနာကူးနိုင်ခြင်း | ၅၂၉<br> ဝိပဿနာပွားများပုံ | ၅၃၀<br> ပဋိသင်္ခါဉာဏ်နှင့် တော (၄၀) | ၅၃၅<br> ဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိစခန်း | ၅၃၈</p> <p>အခန်း (၁၄) ဝိပဿနာဉာဏ် (၁၀)ပါး<br> ဝိပဿနာဉာဏ် | ၅၄၁<br> ဝိပဿနာဉာဏ် (၁၀)ပါး | ၅၄၁<br> ဝိပဿနာဉာဏ်ကိစ္စ | ၅၄၃<br> ဝိပဿနာဉာဏ်ဘေးရန် | ၅၄၄<br> ဝိပဿနာဉာဏ်အကျိုး | ၅၄၆</p> <p>အခန်း (၁၅) ယခုခေတ် ကမ္မဋ္ဌာန်းနည်း အမျိုးမျိုး<br> လယ်တီဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၄၇<br> မင်းကွန်းဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၅၁<br> မိုးညှင်းဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၅၃<br> စွန်းလွန်းဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၅၆<br> ဟံသာဝတီဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၅၉<br> မဟာစည်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၆၂<br> တောင်ပုလုဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၆၇<br> မိုးကုတ်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၆၈<br> နိဗ္ဗိန္ဒတောရဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၇၁<br> <hr> အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ<br> ကသစ်ဝိုင်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၇၅<br> ဝေဘူဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၇၇<br> အနာဂါမ်ဆရာသက်ကြီး၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၇၈<br> ညောင်လွန်တောရဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၇၉<br> ရွှေဥဒေါင်းတောင်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း | ၅၈၁</p> <p>အခန်း (၁၆) ကြည်ညိုဖွယ်ရာ အရိယာများ<br> (က) လူဝတ်ကြောင် ယောက်ျားအရိယာများ | ၅၈၃<br> (ခ) လူဝတ်ကြောင် မိန်းမအရိယာများ | ၅၈၅<br> (ဂ) ရဟန်းယောက်ျားအရိယာများ | ၆၀၁<br> (ဃ) အမျိုးသမီးထေရီများ | ၆၀၈</p> <p>ဝေါဟာရ ရှင်းလင်းချက် | ၆၃၅<br> မှတ်သားဖွယ် အက္ခရာစဉ် | ၆၆၀<br> နောက်ဆက်တွဲ | ၆၇၇<br> <br>စာမျက်နှာ-1 <hr></p> <h3>အပိုင်း ( ၁ ) အာဒိကလျာဏပိုင်း</h3> <h3>အခန်း ( ၁ ) လူနှင့် ကိုးကွယ်မှု</h3> <h3>(က) ကိုးကွယ်မှု အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>လူ့သမိုင်းဆရာတို့၏ အဆိုအရ လူသည် ခြေသလုံးအိမ်တိုင်ဘဝမှ တဖြည်းဖြည်းချင်း ယဉ်ကျေးလာပြီး အစုအသင်းနှင့် နေတတ်လာသူများ ဖြစ်သည်ဟု သိရ၏။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ လူသည် ကြောက်တတ်မှု (Fear) နှင့် ရလိုမှု (Reward) သဘောတရားများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော သဏ္ဌာန်တစ်ခုသာဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှား၏။</p> <p>လူ့လောကကြီးတွင်လည်း ကြောက်စရာ အမြောက်အမြား ရှိသည့်နည်းတူ ရယူချင်စရာများနှင့်လည်း ပြည့်နှက်လျက် ရှိနေပါသည်။ ဒီရေတက်ခြင်း၊ မီးကြီးလောင်ခြင်း၊ လေမုန်တိုင်းကျခြင်း စသော ဩကာသလောက၏ ဘေးအန္တရာယ်များ၊ မြွေဘေး၊ သစ်၊ ကျား၊ ဆင်ရိုင်းဘေး၊ မချစ်မနှစ်သက်သူဘေး စသော သတ္တလောက၏ ရန်ပြုမှုများနှင့် နာဖျားမကျန်းမမာ၊ အိုနာသေရ ဘေးဒုက္ခများ၏ နှိပ်စက်ကလူ ပြုမှုကို လူသားသည် အလူးအလဲ ခံနေရသည်သာ ဖြစ်၏။ ဤသို့သော ဘဝဒုက္ခ အန္တရာယ်များ၏ လှုံ့ဆော်ဖန်တီးမှုကြောင့် လူသားသည် ကြောက်တတ်လာ၏။ ထိုဘေးဆိုး, ဒုက္ခဆိုးတို့မှ ကင်းငြိမ်းမှုကို လိုလားလာကြသည်။ ကိုးကွယ်ရာကို ရှာဖွေလာကြသည်။</p> <p>ဤအချက်နှင့် ပတ်သက်၍ --<br> ဗဟုံ ဝေ သရဏံ ယန္တိ၊ ပဗ္ဗတာနိ ဝနာနိ စ။<br> အာရာမရုက္ခစေတျာနိ၊ မနုဿာ ဘယတဇ္ဇိတာ။ (ဓမ္မပဒ၊ ဂါထာ-၁၈၈)<br> <br> <br>စာမျက်နှာ-2 <hr> “ဘေးရန် အန္တရာယ်အမျိုးမျိုးကို စိုးရွံ့ကြောက်လန့်နေကြကုန်သော လူတို့သည် တောင်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ တောတို့ကိုလည်းကောင်း၊ အာရာမ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ အဓိကရသစ်ပင် စသော ကိုးကွယ်ရာတို့ကိုလည်းကောင်း ကိုးကွယ်ကြကုန်၏”ဟု- မြတ်ဗုဒ္ဓ ဟောကြားခဲ့၏။</p> <p>ပင်လယ် သမုဒ္ဒရာတို့၌ အသက်မွေးမှု ပြုကြသူတို့၏ သမုဒ္ဒရာစောင့် နတ်များကို ကိုးစားကြသည့်နည်းတူ တောရပ်ဒေသ၌ လုပ်ကိုင်စားသောက်ကြသူတို့ကလည်း တောတောင်ဥယျာဉ် စသည်တို့ကို ပူဇော်ကြသည်။ ထို့ပြင် ကောက်ပင်စိုက်ပျိုး အောင်မြင်လိုမှုအတွက် မိုးနတ် စသည်တို့ကို ပ-သကြ၏။ သားဆုပန်ရန် တောစိုး သစ်ပင်ကြီးများ၌ ရှိမည်ထင်သော နတ်တို့ကို တင်မြှောက်ကြသည်။</p> <p>ဤသည်မှာ ထိုစဉ်က ကမ္ဘာ့လူသား အားလုံးလိုလိုနှင့် သက်ဆိုင်သော ကိုးကွယ်မှုများ ဖြစ်သည်။ ကိုးကွယ်မှုအစ၊ ကိုးကွယ်မှု၏ အဓိပ္ပာယ်ဟု ဖော်ပြအပ်ပါသည်။</p> <h3>(ခ) မကိုးကွယ်ရာနှင့် ကိုးကွယ်ရာ</h3> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား ပွင့်ထွန်းတော်မူလာပြီးနောက် မကိုးကွယ်ရာနှင့် ကိုးကွယ်ရာကို ခွဲခြား၍ ဟောကြားညွှန်ပြခဲ့ပါသည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓဟောကြားမိန့်မှာခဲ့သည်မှာ-<br> နေတံ ခေါ သရဏံ ခေမံ၊ နေတံ သရဏ မုတ္တမံ။<br> နေတံ သရဏ မာဂမ္မ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ။ (ဓမ္မပဒ၊ ဂါထာ - ၁၈၉)</p> <p>“ဤတောတောင် အာရာမ် အဓိကရသစ်ပင် စသော ကိုးကွယ်ရာ ဟူသမျှကို ကိုးကွယ်ခြင်းသည် ဘေးကင်းသော ကိုးကွယ်ခြင်း မဟုတ်၊ မြတ်သော ကိုးကွယ်ခြင်း မဟုတ်၊ ဤကိုးကွယ်ရာဟူသမျှကို ကိုးကွယ် ဆည်းကပ်ခြင်းကြောင့် ဒုက္ခခပ်သိမ်းမှ မလွတ်မြောက်နိုင်”- ဟူ၍ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤကဲ့သို့ ရှင်းလင်းထင်ရှားစွာ ဟောကြားခဲ့သည့် တရားတော်အရ မကိုးကွယ်ရာကို အတိအကျ သိရှိကြရပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-3 <hr> ကိုးကွယ်ရာနှင့် ပတ်သက်၍လည်း မြတ်စွာဘုရားသည်--<br> ယော စ ဗုဒ္ဓဉ္စ ဓမ္မဉ္စ၊ သံဃဉ္စ သရဏံ ဂတော။<br> စတ္တာရိ အရိယသစ္စာနိ၊ သမ္မပ္ပညာယ ပဿတိ။<br> ဒုက္ခံ ဒုက္ခသမုပ္ပါဒံ၊ ဒုက္ခဿ စ အတိက္ကမံ။<br> အရိယံ စဋ္ဌကံ မဂ္ဂံ၊ ဒုက္ခုပသမဂါမိနံ။ (ဓမ္မပဒ၊ ဂါထာ - ၁၉၀၊ ၁၉၁)</p> <p>အကြင်သူသည် မြတ်စွာဘုရားကို လည်းကောင်း၊ တရားတော်ကို လည်းကောင်း၊ သံဃာတော်ကိုလည်းကောင်း ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်၏။ ထိုသူသည် ဆင်းရဲအမှန် “ဒုက္ခသစ္စာ”၊ ဆင်းရဲခြင်း၏အကြောင်းအရင်းအမှန် “သမုဒယသစ္စာ”၊ ဆင်းရဲလွတ်မြောက်ရာအမှန် “နိရောဓသစ္စာ”၊ ဆင်းရဲ ငြိမ်းရာ “နိဗ္ဗာန်”သို့ ရောက်ကြောင်းအမှန်၊ “အင်္ဂါရှစ်ပါးရှိသော မြတ်သော “မဂ္ဂသစ္စာ”ဟူသော အရိယသစ္စာလေးပါးတို့ကို မဂ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ မြင်နိုင်၏-- ဟူ၍ အကျယ်တဝင့် ဟောကြားညွှန်ပြတော်မူခဲ့သည်။</p> <h3>(ဂ) ကိုးကွယ်မှားအပြစ်၊ ကိုးကွယ်မှန်အကျိုး</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် မြတ်သောကိုးကွယ်ခြင်း မဟုတ်လျှင် မည်သို့မည်ပုံ အပြစ် ကျရောက်နိုင်ကြောင်း ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ ဂါထာဖြင့် ဟောကြားမိန့်မှာခဲ့ပါသည်--</p> <p>နေတံ ခေါ သရဏံ ခေမံ၊ နေတံ သရဏ မုတ္တမံ။<br> နေတံ သရဏ မာဂမ္မ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ- (ဓမ္မပဒ၊ ဂါထာ - ၁၈၉)</p> <p>“ဤတောတောင် အာရာမ် အဓိကရသစ်ပင် စသော ကိုးကွယ်ရာ ဟူသမျှကို ကိုးကွယ်ခြင်းသည် ဘေးကင်းသော ကိုးကွယ်ခြင်း မဟုတ်၊ မြတ်သော ကိုးကွယ်ခြင်း မဟုတ်၊ ဤကိုးကွယ်ရာဟူသမျှကို ကိုးကွယ် ဆည်းကပ်ခြင်းကြောင့် ဒုက္ခခပ်သိမ်းမှ မလွတ်မြောက်နိုင်” ဟူ၍ ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-4 <hr> ထို့ကြောင့် လူတို့သည် ကိုးကွယ်မှုမှားလျှင် ဒုက္ခခပ်သိမ်း မကင်းငြိမ်းနိုင်ဘဲ သံသရာဝဲဩဃအတွင်း တဝဲလည်လည် ကျင်လည် ကျက်စား နေရမည်သာ ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ကိုးကွယ်မှု မှန်လျှင် အကျိုးကျေးဇူး များစွာ ရရှိနိုင်ကြောင်းကိုလည်း ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည်--<br> ဧတံ ခေါ သရဏံ ခေမံ၊ ဧတံ သရဏ မုတ္တမံ။<br> ဧတံ သရဏ မာဂမ္မ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ။ (ဓမ္မပဒ၊ ဂါထာ - ၁၉၂)</p> <p>“ဤရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်းသည် ဘေးမရှိသော ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်း မည်၏။ မြတ်သော ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်း မည်၏။ ဤရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်ခြင်းကြောင့် ဒုက္ခခပ်သိမ်းမှ လွတ်မြောက်၏- ဟူ၍ ဟောကြား ညွှန်ပြတော်မူခဲ့ပါသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် လူတို့သည် ကိုးကွယ်မှုမှန်လျှင် ဒုက္ခခပ်သိမ်း ကင်းငြိမ်းပြီး လူချမ်းသာ၊ နတ်ချမ်းသာ၊ ဗြဟ္မာချမ်းသာများကို ရရှိနိုင်ရုံမျှမက မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်သို့တိုင် မျက်မှောက်ပြုနိုင်ပါကြောင်း ရေးသားဖော်ပြအပ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-5 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၂ ) ကိုးကွယ်ရာ ရတနာသုံးပါး</h3> <h3>(က) ဗုဒ္ဓရတနာ</h3> <p>ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦးသည် ဗုဒ္ဓရတနာ၊ ဓမ္မရတနာနှင့် သံဃာရတနာတည်းဟူသော ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်ရမည်ဖြစ်ပါသည်။ သတ္တဝါတို့၏ ဘေးဒုက္ခကို ပယ်ဖျောက်ဖျက်ဆီးတတ်သောကြောင့် ဗုဒ္ဓ၊ ဓမ္မနှင့် သံဃာတည်းဟူသော ရတနာသုံးပါးကို သရဏဟူ၍လည်း ခေါ်ဝေါ်ပါသည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓကို ကိုးကွယ်ပူဇော်ရခြင်းမှာ ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား၏ သတ္တဝါတို့ကို ကြီးပွားချမ်းသာကြောင်း နည်းလမ်း၌ ဖြစ်စေခြင်း၊ မကြီးပွားမချမ်းသာကြောင်း မကောင်းသော နည်းလမ်းမှ ဆုတ်နစ်စေခြင်းနှင့် အပြစ်ဒေါသ အလုံးစုံ ကင်းစင်၍ ဂုဏ်ကျေးဇူးအလုံးစုံနှင့် ပြည့်စုံစေခြင်းတို့ကြောင့်ပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>(ခ) ဓမ္မရတနာ</h3> <p>ဓမ္မရတနာတည်းဟူသော ဘုရား၏ တရားတော်ကို ကိုးကွယ်ရခြင်းမှာ တရားတော်ကို ကျင့်ကြံလိုက်နာသူတို့ကို ဘဝသံသရာခရီးခဲမှ ထုတ်ဆွဲကယ်တင်ခြင်း၊ တရားကျင့်တုန်းအခိုက်နှင့် ကျင့်ပြီးနောက်ကာလတို့၌လည်း သက်သာမှုကို ပေးစေခြင်းဖြင့် သတ္တဝါတို့၏ ဘေးဒုက္ခကို ပယ်ဖျောက်ဖျက်စီးစေနိုင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(ဂ) သံဃာရတနာ</h3> <p>သံဃာတော်ကို ကိုးကွယ်ရခြင်းမှာ အနည်းငယ်မျှသော ကောင်းမှုကုသိုလ်တို့ကို ကြီးကျယ်ဖွံ့ဖြိုး အကျိုးများစေရန် ပြုခြင်းဖြင့် သံဃာတော်များသည် သတ္တဝါတို့၏ ဘေးဒုက္ခကို ပယ်ဖျောက်ဖျက်ဆီးနိုင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ထိုရတနာသုံးပါးအား ကြည်ညိုလေးစား ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်သောသူကို သရဏဂုံတည်သူဟု ခေါ်ပါသည်။ ထိုသူသည် ကောင်းမြတ်သော ဘဝသို့ ရောက်ရမည် ဖြစ်သည့်ပြင် အသက်ရှည်ခြင်း၊ အဆင်းလှခြင်း၊ အခြွေအရံပေါများခြင်း စသော အကျိုးများကို ရရှိမည် ဖြစ်ပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-6 <hr> ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦးသည် ဗုဒ္ဓ၊ ဓမ္မ၊ သံဃာ၊ မိဘ၊ ဆရာ တည်းဟူသော အနန္တောအနန္တငါးပါးကို တစ်ဂိုဏ်းတည်းထား၍ ပူဇော်ကိုးကွယ်ကြရသည်။</p> <h3>(ဃ) အနန္တောအနန္တ ၅-ပါး</h3> <p>၁။ ဗုဒ္ဓဂုဏော အနန္တော၊<br> ၂။ ဓမ္မဂုဏော အနန္တော၊<br> ၃။ သံဃဂုဏော အနန္တော၊<br> ၄။ မာတာပိတုဂုဏော အနန္တော၊<br> ၅။ အာစရိယဂုဏော အနန္တော။</p> <p>ဗုဒ္ဓဂုဏော - မြတ်စွာဘုရား၏ ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးတော်သည်၊ အနန္တော - အဆုံးမရှိ ကျယ်ဝန်းလှ၏။</p> <p>ဓမ္မဂုဏော - တရားတော်၏ ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးတော်သည်၊ အနန္တော - အဆုံးမရှိ ကျယ်ဝန်းလှ၏။</p> <p>သံဃဂုဏော - သံဃာတော်မြတ်၏ ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးတော်သည်၊ အနန္တော - အဆုံးမရှိ ကျယ်ဝန်းလှ၏။</p> <p>မာတာပိတုဂုဏော - အမိအဘတို့၏ ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးတော်သည်၊ အနန္တော - အဆုံးမရှိ ကျယ်ဝန်းလှ၏။</p> <p>အာစရိယဂုဏော - ဆရာသမားတို့၏ ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးတော်သည်၊ အနန္တော - အဆုံးမရှိ ကျယ်ဝန်းလှ၏။</p> <p>ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ ရတနာ(၃)ပါးနှင့် မိဘဆရာသမားတို့၏ ဂုဏ်တော် ကျေးဇူးတော်တို့သည် အဆုံးမရှိ ကျယ်ဝန်းကြီးမား များပြားလှပေသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓဂုဏော အနန္တော</h3> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားသည် သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲအတွင်း၌ ဒုက္ခမျိုးစုံနှင့် တွေ့ကြုံခံစားနေရသော လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်းကို ထိုသံသရာဝဋ်ဆင်းရဲအတွင်းမှ ထုတ်ဆောင်ကယ်တင်၍ ရာဂ ဒေါသ စသော တစ်ဆယ့်တစ်သီးသော မီးတို့၏ ငြိမ်းအေးရာဖြစ်သော (သို့မဟုတ်) သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲအပေါင်းမှ လွတ်မြောက်ရာဖြစ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ ပို့ဆောင်ကယ်တင်တော်မူပေသည်။ ဤသို့ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည်...<br> <br>စာမျက်နှာ-7 <hr> သံသရာတွင် ကျင်လည်နေကြရသော သတ္တဝါအပေါင်းကို ဝဋ်ဆင်းရဲမှ ကယ်တင်၍ ချမ်းသာရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ပို့ဆောင်တတ်သောကြောင့် သတ္တဝါအားလုံးတို့၏ အတိုင်းမသိသော ကျေးဇူးရှင်ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ဓမ္မဂုဏော အနန္တော</h3> <p>သံသရာ၏ အရင်းအမြစ်ဖြစ်သော အဝိဇ္ဇာ (မောဟ) အမိုက်မှောင်နှင့် တဏှာသံယောဇဉ်တို့သည် သတ္တဝါတို့ကို သံသရာ၌ နစ်မွန်းအောင် ပြုလုပ်လျက် ဖွဲ့နှောင်ထားကြသည်။ တရားတော်သည် မိမိတရားတော်ကို ကျင့်ကြံအားထုတ်သော သတ္တဝါတို့ကို ထိုသို့ အမိုက်မှောင်အတွင်း၌ နစ်မွန်းအောင် ပြုလုပ်တတ်သော အဝိဇ္ဇာနှင့် တဏှာတို့ကို ရှင်းလင်းသုတ်သင်လျက် လွတ်မြောက်အောင် ကယ်တင်ပေးသည်။ ထို့ကြောင့် တရားတော်သည် သတ္တဝါအားလုံးတို့အဖို့ ဆပ်၍ မကုန်နိုင်လောက်အောင် ကျေးဇူးများပါသည်။</p> <h3>သံဃဂုဏော အနန္တော</h3> <p>အရိယာသံဃာတော်မြတ်သည် လောဘ၊ ဒေါသ စသော ကိလေသာတရားတို့ ကင်းရှင်း၍ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်တည်းဟူသော တရားတော်မြတ်တို့နှင့်သာ ပျော်မွေ့နေကြသဖြင့် သတ္တဝါများ၏ ကုသိုလ်ကောင်းမှု စိုက်ပျိုးရာ လယ်ယာမြေကောင်းသဖွယ် ဖြစ်ပေသည်။ ထိုသို့ အရိယာသံဃာတော်များကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ် လုပ်ကျွေးခြင်းဖြင့် ကုသိုလ်ကောင်းမှုများစွာ ဖြစ်ထွန်း၍ ကောင်းကျိုးချမ်းသာ ခံစားကြရသည်။ သို့ဖြစ်၍ အရိယာသံဃာတော်များသည် သတ္တဝါတို့၏ အတိုင်းမသိသော ကျေးဇူးရှင်များ ဖြစ်ပါသည်။ အရိယာနွယ်ဝင် ပုထုဇဉ်သံဃာတော်များသည်လည်း ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ် ဟောကြားထားရစ်ခဲ့သော တရားတော်များကို သတ္တဝါတို့အား လူ နတ် နိဗ္ဗာန် သုံးတန်ချမ်းသာကို လမ်းညွှန်သည့်အနေဖြင့် ဟောပြောပြသကြသောကြောင့် သတ္တဝါများစွာတို့၏ အတိုင်းမသိသော ကျေးဇူးရှင်များပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>မာတာပိတုဂုဏော အနန္တော</h3> <p>မိခင်သည် ကလလရေကြည် တည်သည့်အချိန်မှစ၍ သားသမီးအပေါ် ချစ်ခြင်းမေတ္တာဖြင့် သန္ဓေသားကို ယုယစွာ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ခဲ့ရသည်။ အချို၊ အချဉ်၊ အစပ်၊ အခါး အစရှိသည့် မသင့်မြတ်သော အစားအစာကို ရှောင်ကြဉ်ခဲ့ရသည်။ အချိန်စေ့၍ ဖွားမြင်လာသောအခါတွင်လည်း ဖဝါးလက်နှစ်လုံး ပခုံးလက်နှစ်သစ် အရွယ်မှစ၍ လူလားမြောက်သည့် အရွယ်အထိ ပိုးမွေးသလို မွေးမြူခဲ့ရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-8 <hr> ထို့အတူ ဖခင်အနေဖြင့်လည်း သားသမီး၏ ကျန်းမာပျော်ရွှင်ရေး၊ စားဝတ်နေရေး၊ ပညာရေး အစရှိသည့် လိုအပ်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်းပေးခဲ့ပေသည်။</p> <p>မိဘနှစ်ဦးတို့သည် သားသမီးများ အရွယ်ရောက်လာသည့်အခါတွင်လည်း “မကောင်းမြစ်တာ၊ ကောင်းရာညွှန်လတ်၊ အတတ်သင်စေ၊ ပေးဝေနှီးရင်း၊ ထိမ်းမြားခြင်းလျှင်၊ ဝတ်ငါးအင်၊ ဖခင်မယ်တို့တာ” ဟူသည်နှင့်အညီ မိဘတို့၏ ဝတ္တရားများကို ပြည့်စုံအောင် ဆောင်ရွက်ပေးကြရသည်။ ထို့ပြင် “လက်ဦးဆရာ၊ မည်ထိုက်စွာ၊ ပုဗ္ဗာစရိယ၊ မိနှင့်ဘ” ဆိုသည့်အတိုင်း သားသမီးတို့၏ လက်ဦးဆရာများလည်း ဖြစ်ကြပါသည်။ တဖန် မိဘတို့၏ သားသမီးတို့အပေါ် ကျေးဇူးကြီးမားပုံမှာ စာဖွဲ့၍ မကုန်နိုင်လောက်အောင် များပြားလှသဖြင့် “မိဘကျေးဇူး၊ မြင်းမိုရ်ဦး၊ အထူးသိလျက် အဆပ်ခက်”ဟုပင် ဆိုရိုးပြုခဲ့ရသည်။ ကျွန်ုပ်တို့ မြတ်စွာဘုရားကိုယ်တော်တိုင်ပင် အမိ၏ ကျေးဇူးကိုဆပ်ရာတွင် နို့တစ်လုံးဖိုးမျှသာ ကျေသည်ဟု ကျမ်းဂန်စကား မှာထားချက်များ ရှိပေသည်။ ဤသို့ဖြင့် မိဘတို့သည် သားသမီးတို့အပေါ် များစွာ ကျေးဇူးကြီးမားလှပေသည်။</p> <h3>အာစရိယဂုဏော အနန္တော</h3> <p>တပည့်တို့၏ အကျိုးကျေးဇူးတို့ကို ကျင့်ဆောင်တတ်သောကြောင့် ဆရာဟု ခေါ်ဆိုရကြောင်း အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်နှင့်အညီ ဆရာသည် တပည့်သားတို့အပေါ် မေတ္တာစေတနာ အရင်းခံထား၍ မလိမ္မာ မယဉ်ကျေးသည်ကို လိမ္မာယဉ်ကျေးလာစေရန်လည်းကောင်း၊ မကောင်းသောအမှုကို ရှောင်ကြဉ်စေ၍ ကောင်းသော အမှုကို ပြုလုပ်စေရန်လည်းကောင်း ချိုသာစွာ ဆုံးမသွန်သင်ပြသကြသည်။ ထို့ပြင် “အတတ်လည်းသင်၊ ပဲ့ပြင်ဆုံးမ၊ သိပ္ပမချန်၊ ဘေးရန်ဆီးကာ၊ သင့်ရာအပ်ပို့၊ ဆရာတို့၊ ကျင့်ဖို့ ဝတ်ငါးဖြာ” ဟူသည်နှင့်အညီ ဆရာကျင့်ဝတ်များကို ပြည့်စုံစွာ ဆောင်ရွက်ပေးကြပါသည်။ ဤသို့အားဖြင့် ဆရာတို့သည် တပည့်များ၏ အနန္တကျေးဇူးရှင်များ စာရင်းတွင် ပါဝင်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-9 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၃ ) ဗုဒ္ဓဘာသာအဖြစ် ခံယူခြင်း</h3> <h3>(က) စိတ်ထားမှန်ကန်ခြင်း</h3> <p>လူ့လောကတွင် စိတ်ထားဖြူစင် ဖြောင့်မတ်မှန်ကန်ရန် အရေးကြီးလှ၏။ စိတ်ထားဖြူစင်ဖြောင့်မတ် မှန်ကန်မှသာ ယုံကြည်မှု အားကောင်းသည်။</p> <p>ဘုရား, တရား, သံဃာ ရတနာသုံးပါးကို ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်ခြင်းသည် တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူကို ကြောက်ရွံ့သောကြောင့် ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်ခြင်းမျိုး မဖြစ်စေရပါ။ တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူက ခိုင်းစေသောကြောင့်လည်း မဖြစ်စေရပါ။ ပစ္စည်းလာဘ်လာဘ, အာဏာ, ပါဝါ စသည်တို့ကို ရယူလိုသောကြောင့် ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်းမျိုးလည်း မဖြစ်စေရပါ။</p> <p>မိမိကိုယ်တိုင်က “ဘုရားအစစ် ဘုရားအမှန်, တရားအစစ် တရားအမှန်, သံဃာအစစ် သံဃာအမှန် တကယ်ဖြစ်သည်”ဟု ယုံကြည်သက်ဝင်သောကြောင့် ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်းမျိုးသာ ဖြစ်စေရပါမည်။</p> <p>ဤသို့ စစ်မှန်သော ဘုရား, တရား, သံဃာ ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ပြီး တရားအစစ်အမှန်အကျင့်များကို လိုက်နာကျင့်သုံး ကြိုးစားအားထုတ်ပါက လက်ငင်းအားဖြင့် စိတ်ချမ်းသာမှု ရရှိပြီး ဝဋ်ဆင်းရဲအပေါင်းမှ ဧကန်မုချ ကင်းလွတ်နိုင်သည်ဟု မိမိကိုယ်တိုင် မမှိတ်မသုန် ယုံကြည်သက်ဝင်သောကြောင့် ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်းမျိုး ဖြစ်စေရပါမည်။</p> <h3>(ခ) သရဏဂုံ သုံးပါး ပါဠိ</h3> <p>၁။ ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။ ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။ သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။</p> <p>၂။ ဒုတိယမ္ပိ ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။ ဒုတိယမ္ပိ ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။ ဒုတိယမ္ပိ သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။</p> <p>၃။ တတိယမ္ပိ ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။ တတိယမ္ပိ ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။ တတိယမ္ပိ သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။</p> <br>စာမျက်နှာ-10 <hr> မှတ်ချက်။ ။ ဒုတိယမ္ပိကို အသံထွက်အောင် နှုတ်မြွက်ရွတ်ဆိုရာ၌ ဒုတိယမ်ပိ- ဟု အသံထွက်အောင် ရွတ်ဆိုပါ။ ဒုတိယံမိ- ဟု အသံထွက်လျှင် မှားယွင်းသည်။ ထို့အတူ တတိယမ်ပိ- ဟု အသံထွက်အောင် ရွတ်ဆိုပါ။ တတိယံမိ- ဟု အသံထွက်လျှင် မှားယွင်းသည်။</p> <p>“အက္ခရာနှစ်လုံး၊ ထပ်ဆင့်သုံး၊ ပေါ်လုံးရှေ့တွက် အသတ်တည်း။”</p> <h3>သရဏဂုံ သုံးပါးအနက်</h3> <p>၁။ ဗုဒ္ဓံ၊ မြတ်စွာဘုရားကို။ သရဏံ=သရဏံ ဣတိ၊ ကိုးကွယ်လဲလျောင်း ပုန်းအောင်း မှီခိုရာဟူ၍။ ဂစ္ဆာမိ၊ မှီဝဲဆည်းကပ် သိမှတ်ပါ၏။</p> <p>ဓမ္မံ၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် ဓမ္မက္ခန်ဟု ဆယ်တန်ပိုင်းဖြတ် ဆယ်ပါးသော တရားတော်မြတ်ကို။ သရဏံ=သရဏံ ဣတိ၊ ကိုးကွယ်လဲလျောင်း ပုန်းအောင်း မှီခိုရာဟူ၍။ ဂစ္ဆာမိ၊ မှီဝဲဆည်းကပ် သိမှတ်ပါ၏။<br> သံဃံ၊ သံဃာတော်မြတ်ကို။ သရဏံ=သရဏံ ဣတိ၊ ကိုးကွယ်လဲလျောင်း ပုန်းအောင်း မှီခိုရာ ဟူ၍။ ဂစ္ဆာမိ၊ မှီဝဲဆည်းကပ် သိမှတ်ပါ၏။</p> <p>၂။ ဒုတိယမ္ပိ၊ နှစ်ကြိမ်မြောက်လည်း။ ဗုဒ္ဓံ၊ ... ကို။ သရဏံ၊ ... ဟူ၍၊ ဂစ္ဆာမိ၊ ... ၏ စသည်ဖြင့် ကုန်ဆုံးအောင် အနက်ပေးပါ။</p> <p>၃။ တတိယမ္ပိ၊ သုံးကြိမ်မြောက်လည်း။ ဗုဒ္ဓံ၊ ... ကို။ သရဏံ၊ ... ဟူ၍၊ ဂစ္ဆာမိ၊ ... ၏ စသည်ဖြင့် ကုန်ဆုံးအောင် အနက်ပေးပါ။</p> <h3>(ဂ) သရဏဂုံသုံးပါး ခံယူဆောက်တည်ပုံ</h3> <p>“သရဏဂမန” ဟူသော ပါဠိပုဒ်မှ ဂမနကို ဂုံသို့ ပြောင်း၍ သရဏဂုံဟု မြန်မာမှု ပြုထားခြင်း ဖြစ်၏။ ဘုရား, တရား, သံဃာ ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်လဲလျောင်း ပုန်းအောင်းမှီခိုရာဟူ၍ မှီဝဲဆည်းကပ် သိမှတ်ခြင်းသည် သရဏဂုံ ဆောက်တည်ခြင်း ဖြစ်၏။</p> <p>“ဘုရား, တရား, သံဃာ ရတနာသုံးပါးသာလျှင် ကိုးကွယ်ရာ အစစ်အမှန်ဖြစ်၏”ဟု ယုံကြည်သိမှတ်လျက် ရိုသေလေးမြတ် ဆည်းကပ်လိုသော ကုသိုလ်စေတနာ (မဟာကုသိုလ်စိတ် စေတသိက် နာမ် ခန္ဓာအပေါင်း) ကို “သရဏဂုံ” ဟု ခေါ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-11 <hr> ကိုးကွယ်မှုအားဖြင့်-<br> (၁) ဘုရားကိုးကွယ်မှု၊<br> (၂) တရားကိုးကွယ်မှု၊<br> (၃) သံဃာကိုးကွယ်မှု-<br> ဟူ၍ သုံးပါးရှိပါသည်။ ဤသုံးပါးကိုပင် “သရဏဂုံသုံးပါး” ဟု ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ ရတနာသုံးပါးကို ယုံကြည်သိမှတ် ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်လိုသော စိတ်စေတနာ (မဟာကုသိုလ်စိတ် စေတသိက် နာမ် ခန္ဓာအပေါင်း) ဖြစ်နေကြောင်းကို ထင်ရှားပြဖို့ရာ ဝန်ခံကတိပေးထားသောအားဖြင့် (ခ)မှာ ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း “ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ” စသော ပါဠိစကားကို သုံးကြိမ်ပြည့်အောင် ရွတ်ဆိုခြင်းသည် သရဏဂုံ ဆောက်တည်ခြင်းဖြစ်၏။ နှုတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုရမည်။ စိတ်ကူးရုံမျှဖြင့် ဆောက်တည်ရာ မရောက်။</p> <p>လူဝတ်ကြောင်များအနေဖြင့် ပါဠိဘာသာ မဟုတ်သော်လည်း မိမိတို့ ကျွမ်းကျင်သော ဘာသာစကားဖြင့် “ဘုရားကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ပါ၏။ တရားကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ပါ၏။ သံဃာတော်ကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ပါ၏” ဟူသော အဓိပ္ပာယ် သက်ဝင်အောင် လေးနက်ယုံကြည်စွာ သရဏဂုံ ဆောက်တည်နိုင်ပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်ဖြစ်သူသည် ရဟန်းတော်တစ်ပါးပါး၏ ရှေ့မျက်မှောက်တွင် ရိုသေစွာ ထိုင်ရှိခိုး၍ ဩကာသဖြင့် ကန်တော့ပြီးမှ “ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ” စသည်ဖြင့် ပီသစွာ ရွတ်ဆိုလျက် သရဏဂုံကို ဆောက်တည်ရမည်။ သုံးကြိမ်ပြည့်အောင် ပီသစွာ ရွတ်ဆိုဆောက်တည်ရမည်။</p> <p>ရဟန်းသံဃာမရှိသော နေရာရောက်နေပါက ရုပ်ပွား, ဆင်းတု, စေတီတော်တို့၏ ရှေ့တွင် ရိုသေစွာ ထိုင်ရှိခိုးလျက် ဩကာသဖြင့် ကန်တော့ပြီးမှ သရဏဂုံ ဆောက်တည်ရမည်။</p> <p>“အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတံ ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ” စသည်ဖြင့်လည်း ဆောက်တည်နိုင်သည်။ “အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတံ၊ ယနေ့မှစ၍ အသက်ဆုံးသည်တိုင်အောင်” ဟု အနက်ပေးပါ။</p> <h3>(ဃ) သရဏဂုံတည်ခြင်း၏ အကျိုး</h3> <p>သရဏဂုံ မဆောက်တည်ဘဲ သီလယူနိုင်သော်လည်း သရဏဂုံ တည်ပြီးမှ ဆောက်တည်ကျင့်သုံးအပ်သော သီလသည်သာလျှင် ပိုမိုပြီး ကောင်းကျိုးကြီးမား...<br> <br>စာမျက်နှာ-12 <hr> မြင့်မားသောကြောင့် ရှေးဦးစွာ သရဏဂုံ ဆောက်တည်ပြီးမှသာ ငါးပါးသီလ, ရှစ်ပါးသီလ စသည်တို့ကို ဆောက်တည်ကြပါသည်။</p> <h3>ဉာဏ်ယှဉ်, မယှဉ်</h3> <p>စေတီ, ပုထိုး, ရုပ်ပွား, ဆင်းတုတော်များကို တွေ့မြင်သောအခါနှင့် ရဟန်းသံဃာတော်များကို တွေ့မြင်သောအခါ - မိဘတို့က “ရှိခိုးကြ၊ ဦးချကြ”ဟု ခိုင်းသောကြောင့် ရတနာသုံးပါးကို ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်သော ကလေးသူငယ်တို့၏ မိရိုးဖလာ သရဏဂုံသည် ဉာဏ်မယှဉ် (ဉာဏဝိပ္ပယုတ်ဖြစ်)သော သရဏဂုံဖြစ်သည်။ ဤသရဏဂုံသည်လည်း ကောင်းကျိုးရနိုင်၏။</p> <p>ဘုရား, တရား, သံဃာ ရတနာသုံးပါး၏ ဂုဏ်တော်များကို မဖောက်မပြန် မှန်ကန်စွာ ပါဠိအနက် အဓိပ္ပာယ် ထင်မြင်၍ သုဂတိဘဝအဆင့်ဆင့်နှင့် နိဗ္ဗာန်တိုင်အောင် ကောင်းကျိုးရနိုင်သည်ဟု ယုံကြည်သက်ဝင်လျက် ရတနာသုံးပါးတို့ကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်သူတို့၏ သရဏဂုံသည် ဉာဏ်နှင့်ယှဉ် (ဉာဏသမ္ပယုတ်ဖြစ်)သော သရဏဂုံ ဖြစ်၏။</p> <p>သရဏဂုံ၏ ကောင်းကျိုးအာနိသင်ကား လူ့ဘဝ, နတ်ဘဝ၏ ပြည့်စုံခြင်း၊ လူ့စည်းစိမ်, နတ်စည်းစိမ်, ဗြဟ္မာ့စည်းစိမ် ချမ်းသာများနှင့် ပြည့်စုံသည့်အပြင် မဂ်၊ ဖိုလ်၊ နိဗ္ဗာန်တိုင်အောင် ကောင်းကျိုးပေးနိုင်သည်။</p> <h3>တိသရဏဂမနိယထေရ်</h3> <p>တိသရဏဂမနိယထေရ် အလောင်းသည် ဝိပဿီဘုရားလက်ထက် ဗန္ဓုမတီမြို့၌ မျက်မမြင် မိဘနှစ်ပါးကို လုပ်ကျွေးမွေးမြူနေ၏။ ထိုခေတ်က လူ့သက်တမ်းသည် အနှစ်တစ်သိန်း ရှည်၏။</p> <p>ဝိပဿီမြတ်စွာဘုရား၏ လက်ယာရံ အဂ္ဂသာဝက “နိသဘ”မထေရ်၏ထံတွင် တိသရဏဂမနိယထေရ်အလောင်း လုလင်သည် သရဏဂုံ ဆောက်တည်၍ အနှစ်တစ်သိန်းကာလပတ်လုံး မညှိုးနွမ်း မပျက်စီးအောင် စောင့်ထိန်း၏။ သေသောအခါ ထိုသရဏဂုံ ကောင်းမှုဖြင့်ပင် တာဝတိံသာနတ်ပြည်မှာ နတ်သားဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသရဏဂုံ ကောင်းမှုကြောင့်ပင် တိသရဏဂမနိယထေရ် အလောင်းနတ်သားသည် အပူဇော်ခံရခြင်း၊ ခပ်သိမ်းသော နတ်တို့ မိမိအလိုသို့ လိုက်ရခြင်း၊ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော စည်းစိမ်ကို ရခြင်း၊ ရွှေအဆင်းနှင့်တူသော အဆင်းရှိခြင်း၊ အဆွေခင်ပွန်းတို့ (အနှောင့်အယှက်ပေးရန်) မလှုပ်ရှားနိုင်ခြင်း၊ ကျေးဇူးသတင်း ကျော်စောခြင်း၊ အကြိမ်(၈၀) သိကြားမင်းဖြစ်ရခြင်း၊ (၇၅)ကြိမ် စကြဝတေးမင်း ဖြစ်ရခြင်း၊ မရေ...<br> <br>စာမျက်နှာ-13 <hr> မတွက်နိုင်အောင် ပဒေသရာဇ်မင်း ဖြစ်ရခြင်း ကောင်းကျိုးအာနိသင်တို့ကို ရရှိပြီးနောက် ယခုဂေါတမဘုရားရှင် ပွင့်ထွန်းတော်မူသောအခါ သာဝတ္ထိပြည်၌ အလွန် ချမ်းသာကြွယ်ဝသော အမျိုး၌ လူလာဖြစ်၏။</p> <p>(၇)နှစ်အရွယ်မျှ ရှိသေးသော တိသရဏဂမနိယထေရ်အလောင်း သူငယ်ကလေးသည် ကစားဖော်များနှင့်အတူ သံဃာ့အာရာမ်သို့ သွား၏။ ရဟန္တာတစ်ပါးက သူငယ်အား တရားဟော၍ သရဏဂုံ ဆောက်တည်စေ၏။ သူငယ်ကလေးသည် ရှေးရှေးဘဝက မိမိစောင့်ထိန်းခဲ့ဖူးသော သရဏဂုံကို အောက်မေ့ဆင်ခြင်၍ ဝိပဿနာကို တွင်တွင်ကြီး ပွားများပြီး အားထုတ်လိုက်သောအခါ တစ်နေရာတစ်ထိုင်တည်းမှာပင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သွား၏။</p> <p>(၇)နှစ်သားအရွယ်မှာပင် ဘုရားရှင်က ရဟန်းပြုပေး၍ “ရဟန္တာသခင် တိသရဏဂမနိယထေရ်အရှင်”ဟု သာသနာတော်တွင် ထင်ရှားကျော်စောတော်မူခဲ့သည် (ထေရာပဒါန်၊ သုဘူတိဝဂ်)။</p> <h3>ဘီလူးအဆွဲခံရသော သူငယ်</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ်မြို့ကြီး၌ သမ္မာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူ၏ သားနှင့် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူရှိသူ၏သား သူငယ်ချင်းနှစ်ယောက်တို့သည် ခုံညင်းကစားကြရာ သမ္မာဒိဋ္ဌိသူငယ်က “နမော ဗုဒ္ဓဿ”ဟု ဆို၍ ခုံညင်းပစ်၏။ အမြဲတမ်းနိုင်၏။ ထိုအခါ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသူငယ်က ဤသူသည် “နမော ဗုဒ္ဓဿ”ဟု ဆို၍ ကစားလျှင် အမြဲနိုင်သည်ဟု မှတ်သား၍ သူလည်း “နမော ဗုဒ္ဓဿ”ရအောင် လေ့ကျင့်သင်ကြားထား၏။</p> <p>တစ်နေ့တွင် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသူငယ်၏ဖခင် တောသို့ ထင်းခုတ်သွားရာ သားငယ်ကိုပါ ခေါ်သွား၏။ ထင်းခုတ်ပြီးပြန်အလာ မြို့ပြင်သုသာန်အနီးတွင် ရေမိုးကောင်း၍ လှည်းဖြုတ် ထမင်းစား အပန်းဖြေ၏။ ဖြေလွှတ်ထားသော နွားတို့သည် ညနေတွင် မြို့တွင်းဝင်သည့် နွားများနှင့်အတူ ရောဝင်လိုက်ပါသွားကြ၏။</p> <p>ဖခင်သည် နွားပျောက်ရှာရင်း သူ၏နွားများ မြို့တွင်းသို့ ရောပါသွားသည်ဟု သတင်းရ၍ မြို့တွင်းသို့ သွားရောက်ရှာဖွေ တွေ့ရှိသော နွားတို့ကို ဆွဲယူပြီး ပြန်လာရာ မြို့တံခါးပိတ်ထားပြီ ဖြစ်သောကြောင့် မြို့ပြင်သို့ ထွက်ခွင့်မရတော့ပေ။</p> <p>သားငယ်သည် တစ်ယောက်ထီးတည်း သုသာန်၏အနီးဝယ် ညဉ့်အမှောင်ရောက်လျှင် လှည်းအောက်သို့ ဝင်ရောက် အိပ်ပျော်သွား၏။</p> <p>ညဉ့်နက်လျှင် အစာရှာ ဘီလူးနှစ်ဦးတို့သည် အိပ်ပျော်နေသော သူငယ်ကို တွေ့၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-14 <hr> သမ္မာဒိဋ္ဌိဘီလူးက တားမြစ်ပါသော်လည်း မရဘဲ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဘီလူးက စားဖို့ရန် သူငယ်၏ခြေကို ကိုင်၍ ဆွဲယူ၏။ ထိုအခါ သူငယ်သည် သင်ကြားထားပြီးသော လေ့ကျင့်မှုအရ “နမော ဗုဒ္ဓဿ”ဟု ယောင်ယမ်း ရွတ်ဆိုလိုက်၏။</p> <p>ထိုအခါ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဘီလူးကို သမ္မာဒိဋ္ဌိဘီလူးက “ငါရှိပါလျက် သင်သည် မပြုထိုက်သော အလုပ်ကို ပြုလုပ်၏။ သင်သည် သူငယ်အတွက် ဒဏ်ဆောင်ရမည်”ဟု ဆို၏။ ဘီလူးနှစ်ဦး တစ်ညလုံး သူငယ်ကို စောင့်ရှောက်လျက် နေကြရ၏။ သူငယ် ထမင်းမစားရသေးသည်ကို သိ၍ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဘီလူးသည် မြို့သို့ဝင်၍ ရှင်ဘုရင်စားသော ရွှေခွက်ကို ထမင်းအပြည့် ထည့်ယူလာ၏။ ဘီလူးနှစ်ဦးသည် မိဘနှစ်ပါးယောင် ဆောင်၍ သူငယ်ကို ကျွေးရ၏။</p> <p>နံနက်လင်းသောအခါ မင်းကြီး၏ ရွှေခွက်ပျောက်၍ မြို့တံခါးပိတ်ပြီး ရှာ၏။ မတွေ့။ မြို့ပြင်သို့ ထွက်ရှာရာ ထင်းလှည်းပေါ်မှာ ရွှေခွက်ကို တွေ့၏။ သူငယ်ကို ဖမ်းဆီး၍ မင်းကြီးထံ အပ်၏။</p> <p>စစ်မေးသောအခါ မိဘတို့ လာကျွေး၍ စားရသည်ဟု သူငယ်က ဖြေဆို၏။ မိဘတို့ကို စစ်မေးသောအခါ မြို့ထဲမှာပင် ညက သူတို့ရှိနေကြောင်းကို သက်သေပြနိုင်ကြ၏။</p> <p>မင်းကြီးသည် သားအမိ သားအဖ သုံးယောက်လုံးကို ခေါ်၍ ဘုရားထံ သွား၏။</p> <p>“ဗုဒ္ဓါနုဿတိ (ဘုရားကို သတိရခြင်း) သည် အကာအကွယ် ဖြစ်နိုင်ပါသလား ဘုရား” ဟု ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးက ဘုရားရှင်အား မေးမြန်းလျှောက်ထားသောအခါ ဘုရားရှင်က--</p> <p>“ဗုဒ္ဓါနုဿတိသာလျှင် အစောင့်အရှောက် ဖြစ်နိုင်သည် မဟုတ်၊ လူ့ခန္ဓာကိုယ်တွင် ခြောက်ဌာနလုံခြုံအောင် စိတ်ကို ကောင်းစွာ ပွားများကြသော သူတို့အား အခြားသော အကာအကွယ် မန္တန်ဆေးဝါး ဆောင်စရာ မလိုတော့ပြီ”-</p> <p>ဟူ၍ ဟောကြားတော်မူပါသည် (ဓမ္မပဒ။ ပကိဏ္ဏကဝဂ်၊ ထင်းခုတ်သမား သားအဖ ဝတ္ထု)။<br> <br>စာမျက်နှာ-15 <hr> မှတ်ချက်။ ။ ဤ၌ “နမော ဗုဒ္ဓဿ” ဟု ရွတ်ဆိုခြင်းသည် “ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ”ဟု တိုက်ရိုက်မဆိုသော်လည်း ဘုရားကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်းသို့ အလိုအလျောက် သက်ရောက် အကျုံးဝင်သွားသည်ဟု သဘောပေါက် နားလည်ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-16 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၄ ) ဗုဒ္ဓဘာသာအဖြစ်မှ ပျက်စီးပုံ</h3> <h3>(က) သရဏဂုံပျက်စီးခြင်း</h3> <p>ဘုရား, တရား, သံဃာ ရတနာသုံးပါးသည် ကိုးကွယ်အားထားရာ ဖြစ်သောကြောင့် “သရဏ”ဖြစ်၍ ထို ‘သရဏ’ အပေါ်တွင် ယုံမှားတွေဝေမှုမရှိဘဲ ကြည်ညိုလေးမြတ် ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်သော သဒ္ဓါ၊ ပညာ စသည့် ကုသိုလ်စိတ်များသည် “သရဏဂုံ” ဖြစ်ကြောင်း ရှေ့တွင် ဖော်ပြပြီးဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ယင်း “သရဏဂုံ” သည် “လောကီသရဏဂုံ”၊ “လောကုတ္တရာသရဏဂုံ” ဟူ၍ အခြေခံ အမျိုးအစားအားဖြင့် (၂)မျိုးရှိသည်။ လောကုတ္တရာသရဏဂုံဆိုသည်မှာ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့အဖို့ သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်ခိုက်ခဏမှာပင် ရတနာသုံးပါးအပေါ်၌ တွေဝေယုံမှားမှု၊ မယုံကြည်မှုများ ကင်းပြတ်ပြီး ဖြစ်သဖြင့် အထူးဆောက်တည်ရန် မလိုတော့ချေ။ အလိုလို သရဏဂုံတည်ပြီး ဖြစ်၏။</p> <p>လောကီသရဏဂုံမူကား ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း (၄)မျိုးရှိ၏--<br> (၁) မိမိကိုယ်ကို ရတနာသုံးပါးအား အပ်နှင်းခြင်း (အတ္တသန္နိယျာတန သရဏဂုံ)၊</p> <p>(၂) မိမိကိုယ်ကို ရတနာသုံးပါးသာလျှင် ကိုးကွယ်လဲလျောင်းရာ ရှိသည်၏ အဖြစ်ကို ပြုခြင်း (ဝါ) ရတနာသုံးပါးအပေါ် လုံးဝအားကိုးထားခြင်း (တပ္ပရာယဏတာသရဏဂုံ)၊</p> <p>(၃) မိမိကိုယ်ကို ရတနာသုံးပါး၏ တပည့်အဖြစ် ခံယူခြင်း (သိဿဘာဝူပဂမနသရဏဂုံ)၊</p> <p>(၄) ရတနာသုံးပါးအား ဝပ်တွားခယ မိမိကိုယ်ကို နှိမ့်ချ၍ အလွန် ရိုသေသော အခြင်းအရာကို ပြသခြင်း (ပဏိပါတသရဏဂုံ)။</p> <p>အမှတ်စဉ် (၄)ဖြစ်သော “ပဏိပါတသရဏဂုံ” တွင်--</p> <p>(၁) သာကီဝင်မင်းမျိုးတို့က ဘုရားရှင်အား ဆွေမျိုးအဖြစ်မှတ်ယူ၍ ရှိခိုးခြင်း၊ ခရီးဦးကြိုခြင်း၊ လက်အုပ်ချီခြင်း၊ အရိုအသေပြုခြင်းမျိုးသည် သရဏဂုံ ဆောက်တည်ရာ မရောက်။</p> <br>စာမျက်နှာ-17 <hr> (၂) အကြောက်တရားကို အခြေခံ၍ ရှိခိုးခြင်း၊ ခရီးဦးကြိုခြင်း၊ လက်အုပ်ချီခြင်း၊ အရိုအသေပြုခြင်းသည် သရဏဂုံ ဆောက်တည်ရာ မရောက်။</p> <p>(၃) ဘုရားရှင်အား လောကီလမ်းညွှန် အဆုံးအမစကားကို နာယူရသောကြောင့် ဆရာအဖြစ် မှတ်ယူ၍ ခရီးဦးကြိုခြင်း စသည်ကို ပြုလုပ်ခြင်းသည် သရဏဂုံ ဆောက်တည်ရာ မရောက်။</p> <p>(၄) သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာဂုဏ် စသည်တို့ကို ရည်မှတ်၍ ခရီးဦးကြိုပြုခြင်း၊ ရှိခိုးခြင်း၊ လက်အုပ်ချီခြင်း စသည်တို့ကို ပြုလျှင် “ဒက္ခိဏေယျပဏိပါတ” ဖြစ်၍ သရဏဂုံတည်သည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဆွေမျိုးဉာတိအမှတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကြောက်၍သော်လည်းကောင်း၊ အတတ်ပညာသင်ပေးသူ ဆရာအဖြစ် မှတ်ယူသော်လည်းကောင်း၊ မည်သူ့ကိုမဆို ရှိခိုးမှု၊ ခရီးဦးကြိုမှု စသည်ကိုပြုလျှင် ဆောက်တည်ထားသော သရဏဂုံ ပျက်ယွင်းခြင်းမရှိချေ။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။ ဘုရား, တရား, သံဃာကို မပစ်ပယ်ဘဲ လာဘ်လာဘ ရွှင်စေလို၍ နတ်ကို ပူဇော်ပသခြင်း၊ နတ်ဖမ်းစားမည်ကို စိုးရိမ်၍ ရိုးရာ တင်မြှောက်ခြင်းတို့သည် သရဏဂုံ မပျက်ပေ။</p> <p>သို့ရာတွင် ရတနာသုံးပါး မှတပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာဂုဏ် ကြီးမြတ်မှုကို ရည်မှတ်လျက် အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည့် လောကီသရဏဂုံ ဆောက်တည်ပုံ (၄)မျိုးကို ပြုလုပ်လျှင်သော်လည်းကောင်း၊ သရဏဂုံ ဆောက်တည်ထားသူ သေဆုံးလျှင်သော်လည်းကောင်း သရဏဂုံ လုံးဝပျက်စီးသည်။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။ ဘုရားကို ပစ်ပယ်ပြီး နတ်ကိုဖြစ်စေ၊ တခြားသောဘုရားအလောင်း (တရုတ်အန်းကုန်း) စသည်ကိုဖြစ်စေ ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ ဆည်းကပ်မူကား သရဏဂုံ ပျက်သည်။</p> <p>ရတနာသုံးပါး ဂုဏ်တော်များ၌ မသိနားမလည်ခြင်း၊ ရတနာသုံးပါးအပေါ် တွေဝေခြင်း၊ မှားယွင်းစွာ ယူဆမိခြင်း၊ မရိုမသေ မလေးမစားပြုခြင်းတို့ကြောင့် ဆောက်တည်ထားသော သရဏဂုံ ညစ်နွမ်းသည်။ သို့ဖြစ်၍ သရဏဂုံ ညစ်နွမ်းခြင်း၊ ပျက်စီးခြင်းမရှိအောင် သတိဆောင်ကြရာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-18 <hr></p> <h3>(ခ) အယူဝါဒ ပျက်စီးခြင်း</h3> <p>ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်သည်--<br> (၁) ဘုရား၊ (၂) တရား၊ (၃) သံဃာ၊ တို့ကို ယုံကြည်ရသည်။<br> (၄) ကံ၊ ကံ၏အကျိုး၊<br> (၅) အကြောင်းနှင့် အကျိုး ဆက်သွယ်ဖြစ်မှု (ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်)၊<br> (၆) အတိတ်ဘဝ, အနာဂတ်ဘဝ-</p> <p>ဤ၌ ကံဟူသည် ကုသိုလ်ကံ (ကောင်းသောအလုပ်) နှင့် အကုသိုလ်ကံ (မကောင်းသောအလုပ်) ပင် ဖြစ်သည်။ လောက၌ မည်သူမဆို ကောင်းတာလုပ်လျှင် ကောင်းကျိုးကို ခံစားရ၏။ မကောင်းတာလုပ်လျှင် မကောင်းကျိုးကို ခံစားရ၏။ မိမိပြုလုပ်သော ကံသည် မိမိ၏ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာ (ကမ္မဿကာ) မည်ပါသည်၊ မိမိပြုလုပ်သော ကံအရ ဆိုးမွေ, ကောင်းမွေ (ကမ္မဒါယာဒ) ကို ခံယူရမည် ဖြစ်၏။ ဤသို့ စသည်ဖြင့် ယုံကြည်လက်ခံခြင်းကို “ကမ္မဿကတာသမ္မာဒိဋ္ဌိ” ဟု ခေါ်ပါသည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦးသည် ထိုသို့ လက်ခံယုံကြည်နေက အမှန်ကို လက်ခံယုံကြည်ခြင်း ဖြစ်၍ အယူဝါဒ မပျက်မစီး တည်နေသည် မည်သည်။</p> <p>ဤကဲ့သို့ ဘုရား, တရား စသည်တို့ကို မယုံကြည်တော့ဘဲ အောက်ပါတို့ကို လက်ခံယုံကြည်ပါက ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်အဖြစ် ပျက်စီးရုံမျှမက အယူမှန် ဝါဒမှန်လည်း ပျက်စီးသည်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြစ်သည် ဟူလို။</p> <p>အယူဝါဒမှန်ကို ပျက်စီးစေနိုင်သော အယူမှား (မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ) တို့မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်၏-</p> <p>(၁) လောက၌ ဖန်ဆင်းရှင် ရှိ၏။ မြေကြီး၊ ဟိမဝန္တာတောင်၊ စကြဝဠာ၊ မဟာသမုဒ္ဒရာတို့နှင့် သတ္တဝါအားလုံးကို ထိုဖန်ဆင်းရှင်က ဖန်ဆင်း၏ဟု မှားယွင်းစွာ ယူဆတတ်ကြသည်။ ယင်းသို့ ယူဆသော ဝါဒကို “ဖန်ဆင်းရှင် (ဣဿရနိမ္မာန) ဝါဒ” ဟု ခေါ်ပါသည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-19 <hr> (၂) လောက၌ ကုသိုလ်ကံ, အကုသိုလ်ကံ ဟူ၍ မရှိ။ ကောင်းမှုကို ပြုသော်လည်း ကောင်းမှုကုသိုလ် မမည်။ မကောင်းမှုကို ပြုသော်လည်း မကောင်းမှု အကုသိုလ်မမည်ဟု ယူဆတတ်ကြသည်။ ယင်းသို့ ယူဆခြင်းသည် အကြောင်းကံကို ပယ်ခြင်းဖြစ်၍ “အကိရိယဒိဋ္ဌိ” ဟု ခေါ်ပါသည်။</p> <p>(၃) တဖန် ကုသိုလ်ကံ, အကုသိုလ်ကံတို့၏ အကျိုးတရားဟူ၍ မရှိ။ ကုသိုလ်ကံ, အကုသိုလ်ကံတို့ကို ပြုလုပ်သော်လည်း မည်သည့် ကောင်းကျိုး, မကောင်းကျိုးကိုမျှ မခံစားရဟု ယူဆတတ်ကြသည်။ ယင်းသို့ ယူဆခြင်းသည် အကျိုး (ဝိပါက) ကို ပယ်ခြင်းဖြစ်၍ “နတ္ထိကဒိဋ္ဌိ” ဟု ခေါ်ပါသည်။</p> <p>(၄) ထို့ပြင် ကုသိုလ်ကံ, အကုသိုလ်ကံဟူ၍လည်း မရှိ။ ကုသိုလ်ကံ, အကုသိုလ်ကံတို့၏ အကျိုးဟူ၍လည်းမရှိဟု ယူဆတတ်ကြပြန်သည်။ ယင်းသို့ ယူဆခြင်းသည် အကြောင်း, အကျိုး နှစ်မျိုးစလုံးကို ပယ်ခြင်း ဖြစ်၍ “အဟေတုကဒိဋ္ဌိ” ဟု ခေါ်ပါသည်။</p> <p>ဤသို့ စသည်ဖြင့် အယူမှား (မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ) တစ်မျိုးမျိုးကို လက်ခံယုံကြည်လိုက်လျှင် ထိုသူ၏ မူလက ရှိနေသော အယူမှန်ဝါဒ (သမ္မာဒိဋ္ဌိ) ပျက်စီးလေတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-20 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၅ ) ဗုဒ္ဓဘာသာအိမ်တိုင်း၌ ရုပ်ပွားဆင်းတု ထားရှိကိုးကွယ်ခြင်း</h3> <h3>(က) မျက်နှာတော်၏ ငြိမ်းအေးမှု</h3> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ရုပ်တု၊ ရုပ်ပွားတော်၊ ဆင်းတုတော်များတွင် ထူးခြားသည့် ဝိသေသလက္ခဏာနှင့် အရည်အချင်းများ ရှိ၏။ မည်သည့် ရုပ်ပုံ, ရုပ်တုနှင့်မျှ မတူသော ထူးခြားချက်များ ဖြစ်သည်။ ၎င်းထူးခြားချက်မှာ မြတ်စွာဘုရား၏ ပုံတော်၏ ငြိမ်းအေးမှု ပေါ်နေခြင်းပင် ဖြစ်ပါသည်။ မြတ်စွာဘုရားသည် ကိလေသာဆယ်ပါး လုံးဝကင်းပြီး၊ အရဟတ္တမဂ်၊ အရဟတ္တဖိုလ်၊ နိဗ္ဗာန်ကို အာရုံပြုနေသူ ဖြစ်သဖြင့် အတွင်းရေး ငြိမ်းအေးနေ၏။ အတွင်းစိတ် ငြိမ်းအေး၍ ကိုယ်တော်မြတ်၏ မျက်နှာတော်သည် မည်သည့် ရုပ်တု, ဆင်းတုနှင့်မျှ မတူအောင် ထူးခြားနေရခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ သုံးဆယ့်နှစ်ပါးသော လက္ခဏာ၊ ရှစ်ဆယ်သော လက္ခဏာ စသည့် ပြင်ပ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ညီညွတ်မှုများအပြင် နှလုံးတော်မြတ်ရှိ မြတ်စွာဘုရား၏ တရားဓမ္မ အအေးဓာတ်ကြီး၊ ဓမ္မဓာတ်ကြီးကို မျက်နှာတော်ပေါ်တွင် ထင်ရှားစွာ ဖူးတွေ့ရပါသည်။</p> <p>မန္တလေး မဟာမြတ်မုနိဘုရားကြီးကို ဂရုတစိုက် လေ့လာကြည့်လျှင် ကိုယ်တော်မြတ်၏ ထူးခြားသည့် မျက်နှာတော် ငြိမ်းအေးမှုများ တွေ့ရှိရပါမည်။ ကိုယ်တော်မြတ်၏ မျက်နှာတော်မှာ ဓမ္မဓာတ်၊ နိဗ္ဗာနဓာတ်၊ ငြိမ်းအေးမှုဓာတ် ပြည့်ဝစွာ လွှမ်းမိုးနေပြီး သမာပတ်ဝင်စား၍ အလွန်တရာ ငြိမ်းအေးနေပုံကို ဖူးတွေ့ရပါမည်။</p> <h3>(ခ) ရုပ်ပွားဆင်းတု ပူဇော်ပုံ ပူဇော်နည်း</h3> <p>ဗုဒ္ဓဘာသာအိမ်တိုင်းတွင် ဗုဒ္ဓ၏ ရုပ်ပွားဆင်းတုများကို ကိုးကွယ်ပူဇော်ကြပါသည်။ မြတ်စွာဘုရားကို အိမ်ဦးခန်းမှာသာ အမြင့်အမြတ်ထားရပါသည်။ လှေကားအောက် စသည်မှာ မထားရ၊ အနိမ့်မှာ မထားရ၊ မြေညီမှာ မထားရ။ အမြင့်အမြတ် နေရာမပေးနိုင်လျှင် မထားသည်က ကောင်းပါသည်။ ယုတ်နိမ့်သော နေရာ၌ ဘုရားထားလျှင် နေ့စဉ် ငရဲကြီးနေ၏။ ဘေးဥပါဒ် ကျရောက်ပါလိမ့်မည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ရုပ်ပွားဆင်းတုများကို ထားရှိပြီး ပူဇော်နည်း၊ ရှိခိုးနည်းများ စနစ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-21 <hr> တကျ ရှိရပါမည်။ အိမ်တစ်အိမ်တွင် မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ရုပ်တုကို ပင့်ယူပူဇော်ပြီဆိုသည်နှင့် တပြိုင်နက် ရှေးဦးစွာ ရုပ်တုတော်ကို အနေကဇာတင်ရမည် ဖြစ်ပါသည်။ အနေကဇာတင်ခြင်းဆိုသည့် ဝေါဟာရမှာ ဘုန်းကြီးများ ရွတ်သည့်စကားမှ ရသည့် ဝေါဟာရဖြစ်သည်။</p> <p>အနေကဇာတိသံသာရံ၊ သန္ဓာဝိဿံ အနိဗ္ဗိသံ။<br> ဂဟကာရံ ဂဝေသန္တော၊ ဒုက္ခာ ဇာတိ ပုနပ္ပုနံ။<br> ဂဟကာရက ဒိဋ္ဌာသိ၊ ပုန ဂေဟံ န ကာဟသိ။<br> သဗ္ဗာ တေ ဖာသုကာ ဘဂ္ဂါ၊ ဂဟကူဋံ ဝိသင်္ခတံ။<br> ဝိသင်္ခါရဂတံ စိတ္တံ၊ တဏှာနံ ခယမဇ္ဈဂါ။</p> <p>ဤကား မြတ်စွာဘုရား ဘုရားဖြစ်ဖြစ်ချင်း ကျူးရင့်တော်မူသည့် ဥဒါန်းစကားတော်ပင် ဖြစ်ပါသည်။ ဆိုလိုရင်းမှာ-<br> “ငါ၏ ဘဝ ခန္ဓာအမျိုးမျိုးကို တည်ဆောက်လာသော ဟယ် . . . တဏှာလက်သမား-ငါသည် သင့်ကို အမှန်တကယ် မသိခဲ့သောကြောင့် သင့်ကို ရှာဖွေရင်း ဘဝများစွာ သံသရာပတ်လုံး တပြောင်းပြန်ပြန် ကျင်လည်ပြေးသွားခဲ့ရတယ်။ ယခုမူ ငါသည် သင့်ကို တွေ့ပြီ။ ဤအချိန်က စပြီး သင်သည် ငါ့အတွက် ဘဝခန္ဓာသစ် ထပ်မံဖြစ်အောင် လုပ်ခွင့်ရတော့မည် မဟုတ်။ ငါသည် သင့်ခန္ဓာအိမ်ရဲ့ အခြင်ရနယ်တွေကိုလဲ ဖျက်ချလိုက်ပြီ၊ အမိုးအစွန်းအထွတ်ကိုလဲ လှဲလိုက်ပြီ၊ ယခု ငါ့စိတ်သည် သင်၏နယ်ပယ်မှ လုံးဝကင်းလွတ်သော နိဗ္ဗာန်ကို မြင်နေပြီ၊ ငါရဲ့စိတ်သည် သင်တဏှာရဲ့ နယ်မှ လွတ်ပြီ ကျွတ်ပြီ”- ဟူ၍ အဓိပ္ပာယ်ရပါသည်။ ဤကဲ့သို့ အနေကဇာတင်ပြီးသည်နှင့် အသက်ရှိသော မြတ်စွာဘုရားကဲ့သို့ သဘောထားရပါမည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ရုပ်တုကို အနေကဇာတင်ပြီးနောက် ပူဇော်ကိုးကွယ်လျှင် ဂုဏ်တော်ကိုးပါးကို လေးစားသည့်စိတ်နှင့် ဆွမ်းတော်ပွဲကို စနစ်တကျ ကပ်လှူပူဇော်ရပါမည်။ ထို့အတူ ပန်း၊ ရေချမ်း၊ ဆီမီးကိုလည်း ဤကဲ့သို့ပင် ကပ်လှူပူဇော်ရပါမည်။ ထိုသို့ ကပ်လှူပူဇော်ရာတွင် မြတ်စွာဘုရားအား မိမိတို့၏ စားဦးစားဖျားများ ကပ်လှူပူဇော်ခြင်းကို မြတ်စွာဘုရားထံ စိတ်ရောက်ပြီး လှူဒါန်းနေခြင်းဟု မှတ်ယူထားရပါမည်။ မြတ်စွာဘုရားအား ဆွမ်းတော်ကပ်ပြီး၍ ပြန်စွန့်လာသည့်အခါ...<br> <br>စာမျက်နှာ-22 <hr> စေတနာ ပြတ်သားစွာဖြင့် သတ်သတ်မှတ်မှတ် လှူဒါန်းထားခြင်း ဖြစ်သောကြောင့် လူများစားရန်မသင့်ဟု မှတ်ယူရပါမည်။</p> <h3>(ဂ) ရုပ်ပွားဆင်းတု ပူဇော်ရသည့်အကျိုး</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား၏ ရုပ်ပွားဆင်းတုတော်ကို ပူဇော်ရှိခိုးကြသည့် သူများမှာ “သက်တော်ထင်ရှား မြတ်စွာဘုရားပါတကား” ဟု ဂုဏ်တော်ကိုးပါးကို စိတ်ရောက်ပြီးကြသူများ ဖြစ်ကြပါသည်။ ဤကဲ့သို့ ပူဇော်ကိုးကွယ်ကြမည်ဆိုလျှင် “သမေ စိတ္တေ သမံ ဖလံ” ဆိုသည့် ဘုရားဟောပါဠိတော်အရ အကျိုးထူးများ ရရှိနိုင်ပါသည်။</p> <p>“စိတ္တေ၊ မိမိ၏စိတ်သည်။ သမေ၊ သက်တော်ထင်ရှား မြတ်စွာဘုရားနဲ့ ရုပ်တုဆင်းတုတော်နဲ့ အညီအမျှ ထားနိုင်သည်ရှိသော်။ သမံ ဖလံ၊ ဘုရားအစစ်ကို ပူဇော်ရသကဲ့သို့ အကျိုးတရား အတူတူပင် ရရှိနိုင်ပါသည်။” ထိုကြောင့် ရုပ်ပွားဆင်းတု ကိုးကွယ်ကြသူများ၏ စိတ်သည် အချုပ်ဖြစ်သည်။ မိမိစိတ်သည် စွမ်းလျှင် မိမိအား အကျိုးပေးစွမ်းမည်သာ ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>မိမိတို့၏ နေအိမ်များအသီးသီးတွင် ရုပ်ပွားဆင်းတု ကိုးကွယ်ထားပြီးသည်နှင့် လိုက်နာရမည့် စည်းကမ်းများ ရှိပါသည်။ ဘုရားစင်ကို သီးခြားစင်မြင့်နှင့် ကိုးကွယ်ထားရမည်။ စင်ကို ပိတ်လိုက်ကာ၊ သို့မဟုတ် ဇာလိုက်ကာဖြင့် ကန့်လန့်ကာရမည်။ မိမိအာရုံပြု ပူဇော်လိုသည့် အချိန်တွင် ဘုရားစင်လိုက်ကာ ဆွဲဖွင့်၍ ပူဇော်ကိုးကွယ်ရပါသည်။</p> <p>ဘုရားစင်ရှေ့ ဒူးထောင် ပေါင်ကား မနေရပေ။ မြတ်ဗုဒ္ဓကို အဂါဝရဖြစ်အောင် ပြုလုပ်နေထိုင်ကြလျှင် အပြစ်ဖြစ်ပါသည်။ အပြောအဆို ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့ရပါမည်၊ ဘုရားစင်ရှေ့ထားပြီး ဆဲဆိုခြင်း၊ ရန်ဖြစ်ခြင်းများ မပြုလုပ်ရပါ။ အမင်္ဂလာစကားများ မပြောဆိုမိခြင်းသည် အဓိကဖြစ်သည်။</p> <p>မိမိတို့အိမ်တွင် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွား ဆင်းတုတော်များကို ဘုရားစင်နှင့် ကိုးကွယ်ထားခြင်းအားဖြင့် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ အကျိုးကျေးဇူး (၉) မျိုးကို ရရှိပါသည်-</p> <p>(၁) ဘုရားစင်ရှိသည့်အတွက် ဘုရားကို မြင်နေရခြင်း၊ ဘုရားဝေယျာဝစ္စပြုနေရခြင်း၊ ဘုရားကို ကိုင်းညွှတ်သည့်စိတ်ဖြင့် မမေ့ခြင်းနှင့် ဘုရားတရားနှင့် ကင်းကွာမနေခြင်းပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>၁။ နှစ်ဖက်လှ - တက္ကသိုလ်တရားများ - နှာ - ၁၉၃<br> <br>စာမျက်နှာ-23 <hr> (၂) မြတ်စွာဘုရားကို ဖူးတွေ့ရခြင်းဖြင့် ဗုဒ္ဓဘာသာအပေါ် ပို၍ ယုံကြည်မှု လေးနက်လာသည်။</p> <p>(၃) အိမ်တွင် ဘုရားစင်ရှိလျှင် စနစ်တကျ ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်မှု ပြုခြင်းဖြင့် သတိမြဲခြင်းနှင့် ပညာဉာဏ် ထက်မြက်ခြင်းများ ရှိလာသည်။</p> <p>(၄) ကုသိုလ်တရားများ တိုးပွားလာသည်။</p> <p>(၅) စိတ်ညစ်ညူးမှုရှိလာလျှင် ဘုရားစင် ဘုရားရှင်ရှေ့တော်သို့ သွားပြီး ဘုရားပန်းလဲခြင်း၊ မြတ်စွာဘုရားကို အသေအချာကြည့် အာရုံပြုလိုက်ခြင်းဖြင့် စိတ်ညစ်ညူးမှုများ ပပျောက်လာသည်။ အမှားအယွင်းများ မပြုလုပ်မိတော့ဘဲ ရပ်တန်းမှ ရပ်ပြီး စိတ်ကြည်နူးမှု ချက်ချင်းရရှိလာပါသည်။</p> <p>(၆) အိမ်တွင် ဘုရားစင်ရှိသဖြင့် နာနာဘာဝ ဝိနာဘာဝများ၏ အနှောင့်အယှက်များမှ ကင်းပြီး မကြောက်မရွံ့ နေနိုင်ပါသည်။</p> <p>(၇) ဆင်းရဲဒုက္ခကို သည်းခံလာနိုင်သည်။</p> <p>(၈) ဘုရားစင်ကို ပိုးမျှင် ဖုန်များ ကင်းစင်အောင် လှည်းကျင်းသုတ်သင်ပြီး ကျကျနန ထားလျှင် အိမ့်ကျက်သရေ၊ လူ့ကျက်သရေ တက်ပြီး ဂုဏ်သိက္ခာများ တက်ပါမည်။</p> <p>(၉) ဘုရားစင်ရှိသဖြင့် မြတ်စွာဘုရားနှင့် အတူပေါင်းသင်းနေရသကဲ့သို့ ဖြစ်ပြီး သူတစ်ပါး၏ ချီးမြှောက်ပူဇော်မှုကို ခံယူရရှိနိုင်ပါသည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-24 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၆ ) ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ယောက် ယုံကြည်လက်ခံရမည့် အချက်များ</h3> <h3>(၁) ရတနာသုံးပါးကို ယုံကြည်ခြင်း</h3> <p>လူတစ်ဦးတစ်ယောက်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ယုံကြည်ရမည့် အချက်များကို ယုံကြည်ပါမှ ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ယောက် ဖြစ်နိုင်၏။ ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်ဖြစ်လိုသူများအတွက် ယုံကြည်ရမည့် အချက်များမှ လိုရင်းအချက်မျှကို ရွေးနုတ်ဖော်ပြပါမည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ယောက်သည် ရတနာသုံးပါး၊ ကံနှင့် ကံ၏အကျိုးတရား၊ မျက်မှောက်လောကနှင့် တမလွန်လောက စသည်တို့ကို ယုံကြည်ရပေမည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ယောက်သည် ရတနာသုံးပါးကို ယုံကြည်ရန် အရေးကြီးလှ၏။ “ဘုရားအစစ် ဟုတ်သတဲ့လား၊ တရားကကော မှန်သတဲ့လား” စသည်ဖြင့် သံသယ မပွားသင့်ပေ။ ရတနာသုံးပါးတွင် ဂုဏ်တော်များ အသီးသီး ရှိ၏။ ယင်းဂုဏ်တော်တို့ကို ဆင်ခြင်သိမြင်၍ ရတနာသုံးပါးကို သံသယကင်းစွာ ယုံကြည်ရမည် ဖြစ်သည်။ ရတနာသုံးပါး ဂုဏ်တော်များကို အကျဉ်းမျှ ဖော်ပြလိုက်ပါသည်။</p> <h3>(က) ဘုရားဂုဏ်တော်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား၌ ဂုဏ်တော် ကိုးပါးရှိ၏။ ယင်းဂုဏ်တော်တို့မှာ အောက်ပါတို့ပင် ဖြစ်သည်--</p> <p>(၁) ကိလေသာမှ ဝေးကွာခြင်း၊ ကိလေသာရန်သူကို သတ်တတ်ခြင်း၊ သံသရာလည်ပတ်ခြင်းကို ဖျက်ဆီးတတ်ခြင်း၊ အပူဇော်ခံထိုက်ခြင်း၊ ဆိတ်ကွယ်ရာ၌ပင် မကောင်းမှုကို မပြုခြင်း (အရဟံ) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၂) တရားအားလုံးကို ဆရာမရှိဘဲ ပါရမီစွမ်းအားကြောင့် မိမိအလိုလို၊ မှန်ကန်စွာ သိတော်မူခြင်း (သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၃) အသိဉာဏ် (ဝိဇ္ဇာ), အကျင့်တရား (စရဏ) တို့နှင့် ပြည့်စုံခြင်း (ဝိဇ္ဇာစရဏ သမ္ပန္န) ဂုဏ်တော်၊</p> <br>စာမျက်နှာ-25 <hr> (၄) နိဗ္ဗာန်သို့ ကောင်းစွာ သွားတတ်ခြင်း၊ ကောင်းစွာ ဟောပြောတတ်ခြင်း (သုဂတ) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၅) သတ္တဝါ (သတ္တလောက), သတ္တဝါတို့၏ တည်နေရာ (ဩကာသလောက), အရာအားလုံးတို့၏ ဖြစ်ပျက်မှု (သင်္ခါရလောက)၊ ဤလောကအကြောင်းကို သိခြင်း (လောကဝိဒူ) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၆) မယဉ်ကျေးသူ၊ ဆုံးမထိုက်သူတို့ကို ယဉ်ကျေး သိမ်မွေ့အောင် ဆုံးမတတ်ခြင်း (အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၇) နတ် လူ အားလုံးတို့၏ ဆရာဖြစ်ခြင်း (သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ) ဂုဏ်တော်၊<br> (၈) အမှန် (သစ္စာ) တရား လေးပါးကို သိခြင်း (ဗုဒ္ဓ) ဂုဏ်တော်၊<br> (၉) ဘုန်းအမျိုးမျိုး ရှိခြင်း (ဘဂဝါ) ဂုဏ်တော်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဤဂုဏ်တော်ကိုးပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူပေသည်။ ထို့ပြင် အခြားဂုဏ်တော်များလည်း မြတ်စွာဘုရားတွင် ရှိနေပေသေးသည်။ ဝီရိယကောင်းခြင်း၊ ရိုးဖြောင့်ခြင်း စသော သာမန်ဂုဏ်များသည် မြတ်စွာဘုရားအတွက် အသေးအဖွဲ ပမာဏ မပြောပလောက်သည့် ဂုဏ်မျှသာ ဖြစ်သည်။</p> <h3>(ခ) တရားဂုဏ်တော်</h3> <p>ထို့ပြင် တရားတော်၏ ဂုဏ်များရှိသေး၏။ အောက်ပါတို့ဖြစ်သည်-<br> (၁) မြတ်စွာဘုရားက ကောင်းစွာ ဟောကြားထားခြင်း (သွာက္ခာတ) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၂) ကျင့်ကြံသူအတွက် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ကိုယ်တိုင် ရှုမြင်နိုင်သည့် စွမ်းအားရှိခြင်း (သန္ဒိဋ္ဌိက) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၃) ရှုပွားနေသော ယောဂီအတွက် မဂ်ပြီးလျှင် ဖိုလ်တရားသည် အချိန်မဆိုင်းဘဲ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ခြင်း (အကာလိက) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၄) “လာလော့၊ လက်တွေ့ ကျင့်ကြည့်လော့” ဟု တရားတော်နှင့် ပတ်သက်၍ ရဲရဲဝံ့ဝံ့ ဖိတ်ခေါ်ခံနိုင်ခြင်း (ဧဟိပဿိက) ဂုဏ်တော်၊</p> <br>စာမျက်နှာ-26 <hr> (၅) မိမိသန္တာန်၌ အစဉ်အမြဲ ကပ်၍ ဆောင်ထားသင့်ခြင်း (ဩပနေယျက) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၆) မဂ်, ဖိုလ်, နိဗ္ဗာန် တရားအရသာကို အရိယာ သူတော်ကောင်းတို့သည် အသီးသီး လက်တွေ့ခံစားနိုင်ခြင်း (ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗ) ဂုဏ်တော်။</p> <h3>(ဂ) သံဃာ့ဂုဏ်တော်</h3> <p>ထို့ပြင် သံဃာတော်၏ ဂုဏ်တော်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်-<br> (၁) ကောင်းသောအကျင့်ရှိခြင်း (သုပ္ပဋိပန္န) ဂုဏ်တော်၊<br> (၂) ဖြောင့်မတ်စွာ ကျင့်ကြံခြင်း (ဥဇုပ္ပဋိပန္န) ဂုဏ်တော်၊<br> (၃) နိဗ္ဗာန်ရောက်ရေးအတွက် ကျင့်ခြင်း (ဉာယပ္ပဋိပန္န) ဂုဏ်တော်၊<br> (၄) လောကုတ္တရာ တရားနှင့် အညီ ကျင့်ခြင်း (သာမိစိပ္ပဋိပန္န) ဂုဏ်တော်၊<br> (၅) အဝေးကဆောင်ယူလာသည့် ပစ္စည်းကိုပင် ခံယူထိုက်ခြင်း (အာဟုနေယျ) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၆) ဧည့်သည်အတွက် အထူး စီမံထားသော ပစ္စည်းကိုပင် အလှူခံထိုက်ခြင်း (ပါဟုနေယျ) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၇) ကောင်းမွန်မြင့်မြတ်သော အလှူကို ခံယူထိုက်ခြင်း (ဒက္ခိဏေယျ) ဂုဏ်တော်၊<br> (၈) လက်အုပ်ချီမိုး ရှိခိုးခြင်းကို ခံထိုက်ခြင်း (အဉ္ဇလိကရဏီယ) ဂုဏ်တော်၊</p> <p>(၉) လူအပေါင်းတို့၏ ဒါနမျိုးစေ့ကို စိုက်ပျိုးရာ လယ်မြေကောင်းပမာ ဖြစ်ခြင်း (အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿ) ဂုဏ်တော်။</p> <p>ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦးသည် ဤသို့သော ရတနာသုံးပါး ဂုဏ်တော်များကို သိမြင်ပြီး ရတနာသုံးပါးကို မြတ်နိုးအားကိုးဖွယ်အဖြစ် ယုံကြည်ရမည် ဖြစ်သည်။</p> <h3>(၂) အခြားယုံကြည်ရမည့် အချက်များ</h3> <p>ထို့ပြင် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် တစ်ယောက်သည် ကုသိုလ်ကံ, အကုသိုလ်ကံနှင့် ယင်းကံတို့၏ ကောင်းကျိုး ဆိုးကျိုးကိုလည်းကောင်း၊ ပစ္စုပ္ပန်လောကနှင့် တမလွန်လောကကိုလည်းကောင်း ယုံကြည်ရဦးမည် ဖြစ်သည်။ ယင်းတို့ကို မယုံကြည်ဘဲ<br> <br>စာမျက်နှာ-27 <hr> “ဤဘဝနှင့် ဤဘဝ ပြုပြင်သမျှ ကုသိုလ်အကုသိုလ်များသည် သေလျှင် ပြတ်၏၊ နောက်ဘဝအတွက် အကျိုးဆက်မရှိ” ဟု လက်ခံယုံကြည်မှုကို “ကင်းပြတ်ဝါဒ” (ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ) ဟု ခေါ်ပါသည်။ အယူမှား (မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ) တစ်မျိုးပင် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦးအနေဖြင့် ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံနှင့် ယင်းကံတို့၏ အကျိုး၊ ဤလောကနှင့် တမလွန်လောကကို ယုံကြည်ရမည်ဟု ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>(၃) သမ္မာဒိဋ္ဌိ (အမြင်မှန်) ဆယ်ချက်</h3> <p>ထို့ပြင် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ယောက်သည် အမြင်မှန်ဆယ်ချက် (ဒသဝတ္ထုက သမ္မာဒိဋ္ဌိ) ကိုလည်း လက်ခံယုံကြည်ရပေဦးမည်။ အမြင်မှန်ဆယ်ချက်သည် အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်၏-<br> (၁) အလှူဒါနပြုလျှင် ကောင်းကျိုးကို ခံစားရ၏ဟု ယုံကြည်ခြင်း၊<br> (၂) ပူဇော်မှု၏ အကျိုးရှိကြောင်း ယုံကြည်ခြင်း၊<br> (၃) လက်ဆောင် ပေးကမ်း ပူဇော်မှု (ပဟေဏကသက္ကာရ) ၏ အကျိုးရှိကြောင်း ယုံကြည်ခြင်း၊</p> <p>(၄) ကုသိုလ်ကံ, အကုသိုလ်ကံတို့၏ ကောင်းကျိုး, ဆိုးကျိုး, အကျိုးရင်း အကျိုးဆက်ရှိကြောင်း ယုံကြည်ခြင်း၊</p> <p>(၅) မိခင်အပေါ် ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်း၏ ကောင်းကျိုးနှင့် ပြစ်မှားခြင်း၏ ဆိုးကျိုးရှိကြောင်း ယုံကြည်ခြင်း၊</p> <p>(၆) ဖခင်အပေါ် ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်း၏ ကောင်းကျိုးနှင့် ပြစ်မှားခြင်း၏ ဆိုးကျိုးရှိကြောင်း ယုံကြည်ခြင်း၊</p> <p>(၇) လူတို့ မမြင်နိုင်သည့် ငရဲ, ပြိတ္တာ, နတ်, သိကြား, ဗြဟ္မာဟူသော (ဩပပါတိက) သတ္တဝါတို့ရှိကြောင်း ယုံကြည်ခြင်း၊</p> <p>(၈) ဤမျက်မှောက်လောကရှိကြောင်း ယုံကြည်ခြင်း၊<br> (၉) သေပြီး နောက်ဘဝ တမလွန်လောကရှိကြောင်း ယုံကြည်ခြင်း၊</p> <p>(၁၀) ဤလောက၌ ငြိမ်သက်ကောင်းမွန်စွာ ကျင့်ကြသော သမဏ, ဗြာဟ္မဏတို့ ရှိကြကြောင်း၊ ယင်းတို့က ဤလောက, တမလွန်လောကကို ကိုယ်တိုင် သိမြင်၍ လူအများကို ပြန်လည် ဟောပြကြကြောင်း ယုံကြည်ခြင်း။</p> <br>စာမျက်နှာ-28 <hr> ဤအချက် ဆယ်ချက်တို့ကို ယုံကြည်ခြင်းသည် မှန်ကန်သော ယုံကြည်ချက်ပင် ဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ယောက်သည် ဖော်ပြပါ ရတနာသုံးတန်, ကံ, ကံ၏ အကျိုး စသော အချက်တို့ကို သံသယကင်းစွာ ယုံကြည်ကြရမည် ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-29 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၇ ) ရတနာသုံးပါး အကျိုးကျေးဇူး</h3> <p>“ရတနာ” ဟူသည်ကား နီလာ၊ စိန်၊ ကြောင်မျက်ရွဲ၊ ပတ္တမြား၊ မြ၊ ဂေါ်မုတ်၊ ဥဿဖရား၊ သန္တာ၊ ပုလဲ စသည့် နဝရတ်ကိုးသွယ်၊ ရတနာကိုးပါး ဖြစ်ပေသည်။ အဆိုပါ ကျောက်မျက်များသည် တန်ဖိုးကြီးမား ရှားပါးသဖြင့် လူသားတို့ကို နှစ်သက်လိုလားစေတတ်သောကြောင့် ရတနာဟူသော အမည်ကို ရရှိထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဤသည်ကား လောကီရတနာ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဘုရား၊ တရားနှင့် သံဃာတို့သည်လည်း ကြည်ညို ကိုးကွယ်သူတို့၏ နှစ်သက်မှုကို ဖြစ်စေတတ်သောကြောင့် “ရတနာ” မည်ပါသည်။ ဤသည်ကား လောကုတ္တရာရတနာ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(က) ဘုရားကျေးဇူး</h3> <p>ဘုရားဂုဏ်တော်ဟူသည်မှာ အခြားမဟုတ်၊ ထိုမြတ်စွာဘုရား၌ တည်ရှိသော လောကီ၊ လောကုတ္တရားတရား ဓမ္မအနှစ်သာရများနှင့် ၎င်းတရားတော်၏ သတ္တိ စွမ်းပကားများပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဂုဏ်တော်ကိုးပါးတို့တွင် အရဟံဂုဏ်တော်၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်၊ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နဂုဏ်တော်၊ လောကဝိဒူဂုဏ်တော် ဟူသော ဂုဏ်တော်လေးပါးတို့သည် မြတ်စွာဘုရား၌ ပြည့်စုံသော ကျေးဇူးတော်ကို ပြသပါသည်။ ဝါသနာနှင့်တကွ တစ်ထောင့်ငါးရာ ကိလေသာတို့မှ သန့်ရှင်းပြီးဖြစ်ခြင်း၊ သိရမည့်တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင် အမှန်အတိုင်း သိပြီးဖြစ်ခြင်း၊ ဝိဇ္ဇာသုံးပါး ဝိဇ္ဇာရှစ်ပါး စရဏတရား တစ်ဆယ့်ငါးပါးတို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူခြင်း၊ ဤအချက်တို့သည် မြတ်စွာဘုရားကို သုံးလောကထွတ်ထား သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရားဖြစ်ကြောင်း သိသာစေမည့် အချက်များ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ထို့ပြင် သုဂတဂုဏ်တော်၊ ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်၊ ဘဂဝါဂုဏ်တော်တို့မှ အချို့သော အချက်များဖြင့် မြတ်စွာဘုရား၏ ဘုရားဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံပုံကို ဖော်ပြပါသေးသည်။ နိဗ္ဗာန်သို့သာ ကြွသွားတော်မူခြင်း၊ အရေးကြီးလှသော သစ္စာလေးပါးကို မုချ ဆတ်ဆတ်သိခြင်း၊ ဓမ္မဘုန်းတော်၊ သိရီဘုန်းတော်၊ ပယတ္တဘုန်းတော် စသည်နှင့် ပြည့်စုံခြင်းမှာလည်း မြတ်စွာဘုရား၌ ရှိသော ဂုဏ်အရည်အချင်းများပင် ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-30 <hr> အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိဂုဏ်တော်၊ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ ဂုဏ်တော် နှစ်ပါးသည် မြတ်စွာဘုရားအနေဖြင့် ပရဟိတဆောင်ရွက်တော်မူခဲ့ပုံကို သိရပါသည်။ ကမ္ဘာလောကကြီးအတွင်းရှိ လူကြမ်း၊ နတ်ကြမ်း၊ ဗြဟ္မာကြမ်းတို့ကို အနုနည်းဖြင့် ဆုံးမပြီး နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို ရစေခြင်း၊ လူ့ကမ္ဘာ နတ်ကမ္ဘာရှိ လူအပေါင်း နတ်အပေါင်းတို့အား အတုမရှိ အကျိုးပြုသော ဆရာတစ်ဆူအနေဖြင့် အရာရာ၌ ကြီးပွားတိုးတက်အောင် အဆုံးအမ ပေးတော်မူခြင်းများသည် စင်စစ် ပရဟိတ ဆောင်ရွက်မှုများပင် ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ထိုမှတပါး သုဂတ၊ ဗုဒ္ဓနှင့် ဘဂဝါဂုဏ်တော်မှ အချို့သော အချက်များအရလည်း မြတ်စွာဘုရားအနေဖြင့် ပရဟိတ ဆောင်ရွက်တော်မူပုံကို သိရပါသည်။ စကား ခြောက်ခွန်းအနက် သတ္တဝါတို့အား အကျိုးဖြစ်ထွန်းစေမည့် စကားနှစ်ခွန်းကို မြွက်ကြားတော်မူခြင်း၊ သစ္စာလေးပါးကို မိမိသိသကဲ့သို့ ဝေနေယျသတ္တဝါများ သိရှိစေရန် ဟောကြားဆုံးမနည်းပြတော်မူခြင်း၊ ယသဘုန်းတော် ကာမဘုန်းတော် စသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူခြင်းတို့မှာ ပရဟိတအတွက် ဖြစ်လေသည်။</p> <p>တနည်းအားဖြင့် ဆိုသော် မြတ်စွာဘုရားသည် လေးသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်း ကာလပတ်လုံး ဆင်းရဲမှုအနန္တကို ခံယူတော်မူပြီး ပါရမီဆယ်ပါး$^1$, စွန့်ခြင်းကြီး ငါးပါး$^2$, စရိယသုံးပါး$^3$ တို့ကို ဖြည့်ဆည်းတော်မူ၍ သဗ္ဗညုဘုရားစင်စစ် ဖြစ်တော်မူလာသောအခါ မိမိကိုယ်တော်တိုင် ကိလေသာအာသဝေါတို့မှကင်းဝေးစေရန် တရားဟောကြားတော်မူလေသည်။ မိမိကိုယ်တော်တိုင် မဖောက်မပြန် အမှန်အတိုင်း သိသင့်သိအပ်သော တရားအားလုံးကို ထိုးထွင်းသိမြင်တော်မူသည့်နည်းတူ လူ နတ် ဗြဟ္မာတို့ကိုလည်း သိစေတော်မူသည်။</p> <p>မိမိကိုယ်တော်တိုင် လောကရေးရာဟူသမျှကို နက်ရှိုင်းစွာ တတ်သိနားလည်တော်မူသည့်နည်းတူ လောကအကြောင်းကို လေ့လာလိုက်စားကြသည့် ပညာရှင် အဆက်ဆက်တို့အတွက် လောက၏ အကြောင်းအရာများကို လည်းကောင်း၊ ထိုလောကမှ ထွက်ရပ်လမ်းကိုလည်းကောင်း ပြသခဲ့လေသည်။</p> <p>$^1$ (၁) ဒါနပါရမီ၊ (၂) သီလပါရမီ၊ (၃) နေက္ခမ္မပါရမီ၊ (၄) ပညာပါရမီ၊ (၅) ဝီရိယပါရမီ၊ (၆) ခန္တီပါရမီ၊ (၇) သစ္စာပါရမီ၊ (၈) အဓိဋ္ဌာန်ပါရမီ၊ (၉) မေတ္တာပါရမီ၊ (၁၀) ဥပေက္ခာပါရမီ။$^2$ ဓန၊ ပုတ္တ၊ ဘရိယ၊ ဇီဝိတ၊ အင်္ဂ။$^3$ (၁) လောကတ္ထစရိယ၊ (၂) ဉာတတ္ထစရိယ၊ (၃) ဗုဒ္ဓတ္ထစရိယ။<br> <br>စာမျက်နှာ-31 <hr> မြတ်စွာဘုရားသည် ဆုံးမထိုက်သူမှန်သမျှကို ခြွင်းချန်မထားဘဲ လိမ္မာယဉ်ကျေးအောင် ဆုံးမတော်မူခဲ့လေသည်။ မဆုံးမထိုက်သူ ဖြစ်ဘိမူ မိမိအား ရန်ပြုသော ရန်သူပင် ဖြစ်လင့်ကစား မဟာကရုဏာတော် သက်၍ သည်းခံတော်မူလေသည်။ လူ နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်းအား လက်ရှိဘဝ ချမ်းသာစေရန်အတွက်လည်း ဆုံးမသည်။ နောင်ဘဝ အဆက်ဆက် သုခတိုးပွားစေရန်အတွက်လည်း ဆုံးမသည်။ ထို့ထက် ဘဝသံသရာမှ လွတ်မြောက်၍ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေရန်အတွက်လည်း မဇ္ဈိမပဋိပဒါအကျင့်မြတ်ကို ပေးတော်မူလေသည်။ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း ဆင်းရဲဒုက္ခကြားမှ သတ္တဝါအများ လုံးဝကင်းလွတ်စေရန်အတွက် ဟောကြားတော်မူလေသည်။ ကိုယ်တော်မြတ်၏ ကျက်သရေရှိလှသော ပုံတော်ကို အဖူးမြော်ခံခြင်းအားဖြင့် ကမ္ဘာလောကသားတို့အား ကုသိုလ်ရရှိကြစေရန် အကျိုးပြုတော်မူလေသည်။ ဤသို့ဖြင့် ဂုဏ်တော်ကိုးပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် လူသုံးပါးတို့၏ ကိုးကွယ်ရာစင်စစ် ဖြစ်တော်မူပါပေသည်။ မြတ်စွာဘုရား၏ ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးတော်များမှာ အစိန္တေယျ၊ အပ္ပမေယျ မကြံစည်အပ်၊ မနှိုင်းယှဉ်အပ်လောက်အောင် မြင့်မြတ်လှပါသည်။</p> <p>ဘုရားဂုဏ်တော်ကို စွဲမြဲစွာ ဆင်ခြင်ပွားများသည်ရှိသော အောက်ပါ အကျိုးကျေးဇူးများကို မုချမသွေ ရရှိနိုင်ပါသည်-<br> (၁) မြတ်စွာဘုရားအပေါ် ကိုင်းညွတ်သောစိတ် အမြဲရှိလာခြင်း၊<br> (၂) ယုံကြည်မှု လေးနက်လာခြင်း၊<br> (၃) သတိ ပို၍ ကောင်းလာခြင်း၊<br> (၄) ပညာဉာဏ် ထက်မြက်လာခြင်း၊<br> (၅) ကောင်းမှု တိုးပွားလာခြင်း၊<br> (၆) စိတ်ညစ်မှုကင်းပြီး နှစ်သက်ကြည်နူးစွာ နေရခြင်း၊<br> (၇) ကြောက်ရွံ့ ထိတ်လန့်ဖွယ် ကြုံရလျှင် မကြောက်မလန့် စိတ်တည်တံ့ခြင်း၊<br> (၈) မတော်တဆ ဆင်းရဲဒုက္ခ တွေ့ရလျှင် သည်းခံနိုင်ရည်ရှိခြင်း၊<br> (၉) မြတ်စွာဘုရားနှင့် အတူနေရဘိသကဲ့သို့ စိတ်တွင် ထင်မှတ်လျက် ရှိခြင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-32 <hr> (၁၀) ဗုဒ္ဓါနုဿတိ ဘာဝနာအစွမ်းကြောင့် မိမိကိုယ်သည် စေတီထိုက်၍ သူတပါးတို့၏ ပူဇော်မှု ချီးမြောက်မှုကို ကောင်းစွာ ခံယူနိုင်ခြင်း၊<br> (၁၁) မိမိစိတ်သည် သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်$^1$ ၌ ကိုင်းညွတ်လာခြင်း၊</p> <p>(၁၂) မကောင်းမှုကို ကျူးလွန်ရန် ပက်ပင်းကြုံရသောအခါမျိုးတွင် မိမိကိုယ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်စည်း ထိန်းသိမ်းနိုင်ခြင်း၊</p> <p>(၁၃) သေလျှင် အပါယ်လေးပါးမှ ကင်း၍ လူ့ပြည် နတ်ရပ် ကောင်းမြတ်သော သုဂတိဘုံ သုဂတိဘဝကို ရရှိခြင်း စသည်တို့ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>အမှန်စင်စစ် မြတ်စွာဘုရားသည် အစိန္တေယျ$^3$ ဖြစ်သည့်နည်းတူ အစိန္တေယျ မြတ်စွာဘုရား၌ ကိုးစားကြည်ညိုသူများ ရရှိနိုင်သည့် ကောင်းကျိုးသည်လည်း အစိန္တေယျပင် ဖြစ်ပေသတည်း။</p> <h3>(ခ) တရားကျေးဇူး</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် (၄၅) ဝါ ကာလပတ်လုံး ဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် ဓမ္မက္ခန္ဓာပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်တို့ကို လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရား အကျိုးပြုသဖြင့် လူနတ်ဗြဟ္မာတို့ ရရှိခံစားရသည့် မဂ် ဖိုလ် နိဗ္ဗာန် တရားကို လည်းကောင်း စိစစ်ကြည့်လျှင် ဂုဏ်ထူးဝိသေသခြောက်မျိုးနှင့် ပြည့်စုံကြောင်း တွေ့ရလေသည်။ ဤခြောက်မျိုးကို တရားဂုဏ်တော်ခြောက်ပါး ဟု ခေါ်၏။ ယင်း ဂုဏ်တော်ခြောက်ပါး၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်၏--</p> <p>၁။ သွာက္ခာတော = ကောင်းစွာ ဟောကြားထားသည့်အတွက် သွာက္ခာတဂုဏ် ရှိ၏။ မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားထားသည့်တရားကို လေ့လာကြည့်လျှင်-</p> <p>(၁) အစနိဒါန်းပိုင်း၌ ကောင်းမြတ်သော ကလျာဏဂုဏ် ရှိ၏၊<br> (၂) အလယ်ပိုင်း၌ ကောင်းမြတ်သော ကလျာဏဂုဏ် ရှိ၏၊</p> <p>$^1$ သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ် = မဖောက်မပြန် ကိုယ်တိုင် ထိုးထွင်း သိရှိသော ဉာဏ်တော် (ဝါ) ဘုရားဉာဏ်တော်။<br> $^2$ ဝိသုဒ္ဓိ၊ နှာ-၂၀၆၊<br> $^3$ အစိန္တေယျ = လူသာမန်တို့၏စိတ်ဖြင့် ကြံစည်တွေးဆ၍ မရနိုင်မှု။<br> <br>စာမျက်နှာ-33 <hr> (၃) အဆုံးနိဂုံးပိုင်း၌လည်း ကောင်းမြတ်သော ကလျာဏဂုဏ်ရှိ၏၊</p> <p>(၄) သဒ္ဒါနည်း၊ ဆန်းနည်း၊ အလင်္ကာနည်းတို့ဖြင့်လည်း ပြည့်စုံ၍ စာပေအဆင့်အတန်း မြင့်၏၊</p> <p>(၅) အဓိပ္ပာယ် အနှစ်သာရလည်း ပြည့်ဝ၏၊<br> (၆) ရှုထောင့်စုံမှ ကြည့်လျှင် အဘက်ဘက်မှ ပြည့်စုံလျက် ရှိ၏၊<br> (၇) အရေးကြီးဆုံးမှာ ဗြဟ္မစရိယဟု ခေါ်သည့် မြတ်သောအကျင့်ကို ဖော်ပြခြင်း ဖြစ်၏။</p> <p>ဤကဲ့သို့ ဂုဏ်ရည်ခုနစ်ရပ်နှင့် ဟောကြားခဲ့သည့် တရားတော်များသည် စိတ်က ယုံကြည်နိုင်ရုံအဆင့်မျှမက ၎င်းတရားကို လူကိုယ်တိုင်ရှုမြင်နိုင်၏။ လက်တွေ့ရယူနိုင်၏။ ကိုယ်တိုင် ရှုမြင်လိုသူတိုင်း ကြိုးစားအားထုတ်ပါလျှင် မဂ်တရား၊ ဖိုလ်တရားကို ကိုယ်တိုင်ရပေ၏။ သူတပါးက ဟောပြ၊ ပြောပြသည်ကို နားထောင်ပြီး ဘေးက သွားရေကျ ပြန်ရရုံ အဖြစ်မျိုး မဟုတ်။ အမှန်တရားသည် တနေရာရာမှာ ရှိလေ၏ဟု ရော်ရမ်းမှန်းဆ စိတ်ချယုံကြည်နေရမှုမျိုးလည်း မဟုတ်၊ မိမိကိုယ်တိုင် လက်တွေ့ သိရ မြင်ရ သိနိုင်မြင်နိုင်သည့် တရားဖြစ်၍ တရားတော်သည် သန္ဒိဋ္ဌိက ဟူသော ဂုဏ်ထူးဝိသေသ ရှိလေသည်။</p> <p>အခါမလင့် ချက်ချင်း အကျိုးပေးသော တရားလည်း ဖြစ်၏။ ဤတရားကား အခြားမဟုတ်၊ မဂ်တရားသာ ဖြစ်၏။ မဂ်တရားသည်သာ ဖိုလ်ဟူသော အကျိုးကို ချက်ချင်း ဖြစ်ပေါ်စေ၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓဟောကြားခဲ့သည့် တရားတော်များကို တိတ်တဆိတ် သိုဝှက်ပြီး ဖတ်ရန်မလို၊ အခြား ဘာသာဝင်များအား မဖတ်ရဟု တားမြစ်ရန် မလို၊ မည်သူ့ကိုမဆို တရားတော်ကို လေ့လာကျင့်ကြံကြည့်ရန် ခေါ်ပြရမည် ဖြစ်ပါသည်၊ ကျင့်ကြံလေ့လာနိုင်သော တရားတော်လည်း ဖြစ်ပါပေသည်။ ထို့ကြောင့် မဂ်လေးပါး၊ ဖိုလ်လေးပါး၊ နိဗ္ဗာန်ဟူသော ဗုဒ္ဓ၏ တရားတော်သည် နိုင်ငံတကာကို ဖိတ်ခေါ်ပြနိုင်သည့် ဧဟိပဿိကဂုဏ် နှင့်လည်း ပြည့်စုံပါသည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ တရားကို မိမိစိတ်မှာ လက်ခံထားလိုက်လျှင် စိတ်ချမ်းသာမှုရ၏ စိတ်ရိုင်း စိတ်ယုတ်များ ကင်း၏၊ စိတ်ထားမှန်လာသည့်အတွက် ပြုမူပြောဆိုရာ၌လည်း အမှားမှား အယွင်းယွင်း မဖြစ်တော့ပေ၊ တရားတော်ကို မည်သူမဆို<br> <br>စာမျက်နှာ-34 <hr> ကျင့်ပိုင်ခွင့်၊ သိပိုင်ခွင့်၊ ခံစားပိုင်ခွင့် ရှိ၏။ ထို့ကြောင့် တရားတော်သည် ပုဂ္ဂလိက အသွင်ဆောင်သော ဘုံပိုင်ပစ္စည်း ဖြစ်၏။ တဖန် တရား၏ အကျိုးကျေးဇူးကို တစ်ဦးစီ ခံစားရယူနိုင်ပါသည်။</p> <p>အထူးသတိပြုရန်မှာ မြတ်စွာဘုရားသည် လူနားမလည်နိုင်သော တရား၊ လူမကျင့်နိုင်သော တရားမျိုးကို လုံးဝ ဟောကြားခဲ့ခြင်း မရှိကြောင်း ဖြစ်လေသည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ တရားတော်များသည် လောကီအမြိုက်ဆေး တစ်ပါးလည်း ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအမြိုက်ဆေးကို စနစ်တကျ မှီဝဲသုံးဆောင်တတ်လျှင် ကိလေသာအပူမီး ငြိမ်း၍ သေသည့်အခါ အပါယ်လေးပါးမှ ကင်းမည်၊ လူ့ပြည်နတ်ရပ် ကောင်းမြတ်သော သုဂတိဘုံ သုဂတိဘဝကို ရရှိနိုင်မည် ဖြစ်ပါကြောင်း ဖော်ပြအပ်ပါသည်။</p> <h3>(ဂ) သံဃာ့ကျေးဇူး</h3> <p>အရိယာသံဃာတော်အပေါင်းသည် တစ်လောကလုံးရှိ လူ နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့၏ ကြည်လင်ရွှင်ပြ မြတ်နိုးလှစွာ ကိုင်းညွှတ်ရိုသေ ရှိခိုးမှုများကို ခံထိုက်ပေ၏၊ သံဃာတော်များသည် သာသနာတော်မဟုတ်၊ သာသနာ့ဝန်ဆောင်များသာ ဖြစ်ပေသည်။ သံဃာတော်များ၏ တာဝန်ကား ပရိယတ္တိသာသနာ$^1$၊ ပဋိပတ္တိသာသနာ$^2$၊ ပဋိဝေဓသာသနာ$^3$ သုံးမျိုးကို ကိုယ်တိုင်အားထုတ်၍ သူတပါးနားလည်အောင် ပို့ချဟောပြောခြင်းများပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤသာသနာသုံးရပ်ကို မကွယ်ပအောင် ဘုရားလက်ထက်တော်မှ စ၍ ကျမ်းဂန် တတ်သိသည့် ပညာရှိအပေါင်းတို့သည် အဆက်ဆက် ဆောင်ရွက်လာခဲ့ကြသည်။ ရှေးက သံဃာတော်များသည် ကိုယ်ကျိုးအတွက် တရားကိုသာ အားထုတ်နေခဲ့ကြလျှင် လည်းကောင်း၊ ရဟန်းသံဃာများကို စာပေမပို့ချဘဲ နေခဲ့ကြလျှင် လည်းကောင်း ဤသာသနာတော် (၃)ရပ်သည် မကြာသော ကာလအတွင်း ကွယ်ပျောက်သွားနိုင်ဖွယ်ရာ ရှိပါသည်။ စာချဆရာတော်များ လုံ့လဖြင့် အပင်ပန်းခံလျက် ကျမ်းဂန်ပြုစုခြင်း၊ အဆက်ဆက် ပို့ချခဲ့ခြင်းကြောင့်သာ ယခုတိုင် ဤသာသနာတော်ကြီးကို တွေ့ကြုံနေရခြင်း ဖြစ်သည်။ သာသနာတော် တည်တံ့နေခြင်းကို မြင်တွေ့ရသည့်အခါ ရှေးအဆက်ဆက် ကျမ်းပြုဆရာ၊ စာချဆရာတော်...</p> <p>$^1$ ပရိယတ္တိသာသနာ = ဘုရားပါဠိတော်နှင့် အဋ္ဌကထာကျမ်းစာများ။$^2$ ပဋိပတ္တိသာသနာ = တရားတော်လာအတိုင်း ကျင့်ကြံအားထုတ်မှု။$^3$ ပဋိဝေဓသာသနာ = မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်တရားကို သိကြ ရကြမှု။<br> <br>စာမျက်နှာ-35 <hr> ကြီးများကို အထူးကြည်ညို လေးစားဖွယ်ရာ ကောင်းသည်ဟု ဆိုရပါမည်။ ထို့ကြောင့် ကျမ်းဂန်တတ်သိ ပညာရှိများကို “ဘုရားရှင်အရာ၌ ထား၍ ဘုရားရှင် ကိုယ်တော်စား သာသနာပြု ပုဂ္ဂိုလ်များ” ဟု မြှောက်စားထားခဲ့ကြပါသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူပြီးနောက် (၇) ရက်ခန့်အကြာမှာ အရှင်မဟာကဿပရှေ့တွင် ရဟန်းတစ်ပါးက မဖွယ်မရာ စကားဖြင့် ဘုရားရှင်ကို ထိပါး ပုတ်ခတ် ပြောဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် လေးလမြောက်မှာ အရှင်မဟာကဿပ ကိုယ်တိုင် ကြီးကြပ်၍ ပိဋကတ်တော်များကို စီစဉ်ကာ သင်္ဂါယနာ$^1$ တင်ခဲ့လေသည်။</p> <p>ထို့နောက် အနှစ် ၁၀၀-လောက်ကြာပြန်လျှင် ရဟန်းအချို့ မအပ်မရာ ငွေအလှူခံမှုကြောင့် ရှင်မဟာကဿပ တိုက်တွန်းချက်အရ ဒုတိယသင်္ဂါယနာ တင်ခဲ့လေသည်။ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံ၍ အနှစ် ၂၃၅ နှစ်မြောက် ဓမ္မာသောကမင်းလက်ထက် သာသနာတော်ကို တိတ္ထိတို့ နှောင့်ယှက်မှုကြောင့် အရှင်မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿမထေရ် အမှူးပြုပြီး တတိယသင်္ဂါယနာ တင်ခဲ့ရပြန်ပါသည်။ ထိုသင်္ဂါယနာတင်ပြီးနောက် သာသနာတော် စည်ပင်ထွန်းကားနေစဉ် သီဟိုဠ်ကျွန်းတွင် သူပုန်ဘေးကြီး ဖြစ်ပေါ်သဖြင့် ကျမ်းတတ်အကျော် ဆရာတော်များ၊ လူများ ကစဉ့်ကလျား ဖြစ်ကာ ဆွမ်းဘောဇဉ်ကို မျှတအောင် မရကြတော့ပေ။ သို့သော် ရဟန်းတော်များသည် နှုတ်တက်ဆောင်ထားသော ကျမ်းဂန်များ မေ့လျော့သွားမည် စိုးသောကြောင့် ရေစိုသော သဲပြင်ပေါ် လျောင်းနေပြီး ရင်မပူအောင် ရင်ဘတ်ပေါ် သဲစိုတင်၍ ရွတ်အံသရဇ္ဈာယ်လျက် ထိန်းသိမ်း ဆောင်ရွက်တော်မူခဲ့ကြပါသည်။</p> <p>သူပုန်ဘေးကြီး ငြိမ်းအေးသွားသည့်အခါ နောင် ယခုကဲ့သို့ ဘေးဖြစ်လာခဲ့လျှင် နောင်လာနောက်သားတို့ ပိဋကတ်တော်ကို နှုတ်တက်ဆောင်ရွက်ရန် ခဲယဉ်းမည်ကို သိလာကြသည်။ ထို့ကြောင့် မြတ်စွာဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူပြီးနောက် အနှစ် (၄၅၀) ခန့် ဝဋဂါမဏိမင်းလက်ထက်တွင် ပိဋကတ်တော်များကို ပေရွက်ပေါ် ရေး၍ စတုတ္ထသင်္ဂါယနာ တင်ခဲ့ပါသည်။</p> <p>စတုတ္ထသင်္ဂါယနာ တင်ပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံတွင် သထုံမှ ပုဂံသို့ သာသနာတော် ပြန့်ပွားလာခဲ့ရာ ထိုကဲ့သို့ ကြိုးကြိုးစားစား မြန်မာရဟန်းတော်များ ဆောင်ရွက်လာခဲ့၍ မြန်မာ့သမိုင်းတလျှောက် ဗုဒ္ဓသာသနာ ရှင်သန် တည်တံ့လာခဲ့၏။ မင်းတုန်းမင်းတရား လက်ထက်တွင် ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင်ပြီး စာတတ်ဆရာတော်ကြီးများက ပိဋကတ်ကျမ်းစာများကို ကျောက်ထက် အက္ခရာတင်ခဲ့ကြသည်။</p> <p>$^1$ သင်္ဂါယနာ - စုပေါင်း၍ ရွတ်ဆိုခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-36 <hr> ပဉ္စမသင်္ဂါယနာနောက်ပိုင်း မြန်မာနိုင်ငံ သူ့ကျွန်ဘဝ ကျရောက်ချိန်၌လည်း သံဃာတော်များသည် ပရိယတ်၊ ပဋိပတ် မပြတ်ကျင့်ဆောင်လာခဲ့သည်။ ဗုဒ္ဓသာသနာတော်သည် တည်တံ့ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရပြီးသောအခါတွင်မူ ပုဒ်ပါဌ်အက္ခရာတို့ကို သုတ်သင်၍ ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာတင်တော်မူခဲ့ကြသည်။</p> <p>ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန် စံလွန်တော်မူသည်မှစ၍ နှစ်ပေါင်း ၂၅ဝဝ-ကျော် သမိုင်းကာလကြီးတစ်လျှောက်လုံး သာသနာတော်ကြီး မကွယ်ပျောက်ရအောင် ဆောင်ရွက်တော်မူလာကြသော အရိယာ သံဃာတော်နှင့် ပုထုဇဉ် ပညာရှိများအတွက် လွန်စွာပင် ကျေးဇူးတော် ကြီးမားလှပါကြောင်း ရေးသား ဖော်ပြအပ်ပေသည်။</p> <h3>သက်ကြီးအိုမ စဏ္ဍာလိ</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ကျေးဇူးကား အလွန်ကြီးမားပါသည်။ ရေးသားဖော်ပြ၍ပင် မကုန်နိုင်ပါ။ အနည်းငယ်မျှ ပုံဝတ္ထုသာဓကဖြင့် ဖော်ပြပါဦးမည်။</p> <p>စဏ္ဍာလီအမည်ရှိသော အဘွားအိုကြီးတစ်ယောက်သည် အလွန်ဆင်းရဲ၍ သားသမီးမြေးမြစ်တွေ မရှိပါ။ ဒုက္ခိတ ဆင်းရဲသူမ အဘွားကြီး ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>တစ်နေ့သောအခါတွင် အဘွားကြီးသည် တောင်ဝှေးတစ်ချောင်းဖြင့် တုန်တုန်ချိချိ လမ်းလျှောက်လာသည်။ မြတ်စွာဘုရား ဆွမ်းခံကြွတော်မူလာသောအခါ ထိုအဘွားကြီး ရှေ့၌ စုံရပ်တော်မူသည်။ အဘွားအိုကြီးသည် ရှိခိုးရမှန်းမသိဘဲ ကြောင်ကြည့်နေ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရား နောက်တော်ပါးက ပါလာသော အာနန္ဒာက “အဘွားအိုကြီး . . . မြတ်စွာဘုရားကို ရှိခိုးလိုက် ရှိခိုးလိုက်” ဟု တိုက်တွန်းတော်မူသည်။ အဘွားကြီးသည် ရှင်အာနန္ဒာက တိုက်တွန်းသောကြောင့် တောင်ဝှေးကို အသာချပြီး လက်အုပ်ချီကာ မြတ်စွာဘုရားကို ရှိခိုးလိုက်သည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ရှိခိုးခံပြီးနောက် ဆက်လက် ကြွသွားတော်မူ၏။ အဘွားကြီးလည်း သူသွားမည့် လမ်းသို့ ဆက်၍ လျှောက်၏။ ထိုခဏတွင် သားကလေး မွေးကာစ ဖြစ်သော နွားမကြီးတစ်ကောင်သည် အဘွားကြီးဆီ ပြေးလာပြီး ဝှေ့လိုက်ရာ အဘွားကြီးခမျာ နေရာတွင်ပင် ပွဲချင်းပြီး သေဆုံးသွားလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-37 <hr> သို့သော် မြတ်စွာဘုရားကို ရှိခိုးလိုက်သော ကုသိုလ်ကြောင့် နတ်ပြည်၌ နတ်သမီးသွားဖြစ်လေသည်။ စဏ္ဍာလီ အဘွားအိုကြီး နတ်သမီးဖြစ်ရသည်မှာ မြတ်စွာဘုရား၏ ကျေးဇူးတော်ကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <h3>လူဆိုးကြီး အင်္ဂုလိမာလ</h3> <p>အင်္ဂုလိမာလသည် သူ့မိခင်ကို သတ်ရန် ဓားပိုက်၍ တအားလိုက်နေတုန်း မြတ်စွာဘုရားက အချိန်မီ သွားရောက်ကယ်တင်တော်မူခဲ့သည်။ မိခင်ကြီးသည် သေဘေးမှ ကင်းလွတ်ရ၏။ အင်္ဂုလိမာလလည်း အကျွတ်တရားရပြီး ရဟန္တာ ဖြစ်ခဲ့ရသည်။ ဤသားအမိ ယခုလို ချမ်းသာရာရခြင်းသည် မြတ်စွာဘုရား၏ ကျေးဇူးတော်ကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <h3>ပဋာစာရီ အရူးမ</h3> <p>ပဋာစာရီ အမည်ရှိသော အမျိုးသမီးသည် လင် မြွေကိုက်၍ သေ၏။ သားငယ်ကို စွန်ချီသွားပြီး သားကြီး ရေနစ်၍ သေ၏။ ဤကဲ့သို့ သားသေ လင်ဆုံးသဖြင့် အရူးလုံးလုံး ဖြစ်ရရှာသည်။</p> <p>ထိုအရူးမ ပဋာစာရီကို မည်သူမျှ မကယ်နိုင်ကြ။ မည်သည့် ဆေးဆရာမျှ မကုနိုင်ကြ။ သောကဒဏ် ပြင်းထန်လှသောကြောင့် ဆောက်တည်ရာ မရ၊ ပူဆွေး ငိုကြွေး၍ ပြေးလွှားနေရှာသည်။</p> <p>ထိုအရူးမ ပဋာစာရီကို မြတ်စွာဘုရားထံမှောက် ရောက်အောင် ပညာရှိတစ်ဦးက လှည့်ပတ်ဖြားယောင်း၍ ခေါ်ဆောင်သွား၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် ဒုက္ခိတ အရူးမအပေါ် မဟာကရုဏာ မေတ္တာတော်တန်ခိုးလွှတ်၍ ပဋာစာရီ၏ ပူလောင် ပြင်းပြလျက်ရှိသော စိတ်ကို ငြိမ်းအေးစေသည်။ “ချစ်သမီး ပဋာစာရီ” ဟု ကြင်နာယုယ ရင်းနှီးစွာ ခေါ်တော်မူလိုက်သည်။ ထိုအခါ ပဋာစာရီသည် မြတ်စွာဘုရားသခင်ကို သေချာစွာ ကြည့်၍ မြတ်စွာဘုရား၏ မေတ္တာဓာတ်ကို ရရှိသောကြောင့် စိတ်သောက အပူငြိမ်း၍ သတိတရား ပြန်ရလာသည်။ အသိစိတ်ဓာတ် ပြန်ဝင်လာသည်။ မြတ်စွာဘုရား၏ မေတ္တာတော်ကြောင့် အရူးရောဂါ ပျောက်သွားသည်။</p> <p>ပဋာစာရီအနေဖြင့် အရူးပျောက်၍ စိတ်ထားမှန် ပြန်လည်ဖြစ်သွားသည်ကို မြတ်စွာဘုရား သိရှိတော်မူသောကြောင့် သစ္စာတရားလေးပါးကို ဟောလိုက်ရာ ပါရမီရင့်သန်သော မိန်းမဖြစ်၍ တရားထူးတရားမြတ်ရရှိကာ ရဟန္တာထေရီမကြီး တစ်ပါး ဖြစ်သွားလေသည်။ ဤသည်မှာ အံ့ဩ၍ မကုန်နိုင်သော မြတ်စွာဘုရား၏ ကျေးဇူးပင် ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-38 <hr></p> <h3>ကိသာဂေါတမီ</h3> <p>ကိသာဂေါတမီ အမည်ရှိသော အမျိုးသမီးတစ်ဦးသည် သူအလွန်ချစ်သော တစ်ဦးတည်းသော သားကလေး သေဆုံးသွားသည့်အတွက် သားသေကို ပိုက်ပြီး တစ်မြို့လုံးလိုက်၍ ဆေးကုခိုင်းလေသည်။ သူ့သားကလေး ပြန်ရှင်အောင် လုပ်ပေးကြပါဟု ငိုယိုမြည်တမ်းလျက် အရူးမကြီးတစ်ပိုင်းဖြစ်ကာ တစ်မြို့လုံးလှည့်လည် သွားလာနေရှာသည်။</p> <p>ထိုအခါ ပညာရှိတစ်ယောက်က “သင့်သားကို အသက်ပြန်ရှင်အောင် ကုနိုင်သော ဆရာ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်မှာ ရှိ၏” ဟူ၍ ပရိယာယ်ဖြင့် ပြောကာ မြတ်စွာဘုရားထံသို့ လွှတ်လိုက်လေသည်။</p> <p>ကိသာဂေါတမီသည် သားသေလေးကိုပိုက်လျက် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်သို့ သွားပြီး မြတ်စွာဘုရားကို တွေ့သောအခါ “သူ့သားလေးကို အသက်ပြန်ရှင်အောင် ကုပေးပါ” ဟု တောင်းပန်ရှာ၏။ မြတ်စွာဘုရားက “ကုပေးမည် ချစ်သမီး . . . ၊ မြို့ထဲသွားချေ၊ ဆေးဖော်ဖို့အတွက် လူမသေဖူးသော အိမ်မှ မုန်ညင်းစေ့ လက်တစ်ဆွန်း တောင်းချေ” ဟု လွှတ်လိုက်၏။ ကိသာဂေါတမီသည် သားသေကလေးကို ပိုက်လျက် လူမသေဖူးသော အိမ်ကို မေးသည်။ “ထိုအိမ်ကလည်း သေဖူးသည် ဤအိမ်ကလည်း သေဖူးသည်” ဟူသော အဖြေကိုသာ ရ၏။ ယခု သာဝတ္ထိတစ်မြို့လုံး အိမ်ပေါင်းစုံ ရောက်ခဲ့ပြီ၊ လူမသေဖူးသော အိမ်ဟူ၍ မတွေ့ချေ။ ကိသာဂေါတမီ ခမျာ ဖတ်ဖတ်မောနေသည်။</p> <p>သို့သော် လူမသေဖူးသော အိမ်ကို လိုက်၍ မေးရင်း သူ၏စိတ်ထဲ၌ တဖြည်းဖြည်းချင်း အသိဉာဏ် ဝင်လာသည်။ ငါ့သားသာ သေသည်မဟုတ်၊ အခြားသူများလည်း သေကြသည်တကား။ သေခြင်းတရားကား လူတိုင်း မလွန်ဆန်နိုင်သော သဘာဝတရားပေတကား။ ဤကဲ့သို့ အသိစိတ်ဓာတ်ဝင်လာပြီး မိမိရင်ခွင်ဖြင့် ပိုက်ထွေးထားသော သားလေး၏အလောင်းကို သင့်ရာမှာ စွန့်ပစ်လိုက်ပြီး မြတ်စွာဘုရားထံသို့ ပြန်သွားလေသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် မဟာကရုဏာမေတ္တာတော်မြတ် စေလွှတ်၍ ကိသာဂေါတမီ၏ အပူမီးကို ငြိမ်းစေလျက် အေးမြကြည်လင်သော တရားဓမ္မကို ဟောကြားတော်မူလိုက်သောအခါ ပါရမီဓာတ်ခံ ရင့်သန်သူကလေးဖြစ်၍ တရားထူးတရားမြတ် ရရှိပြီး ရဟန္တာထေရီမတစ်ပါး ဖြစ်သွားလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-39 <hr></p> <h3>လင်းနို့သားငါးရာ</h3> <p>တရားတော်၏ ကျေးဇူးကို အနည်းငယ် ဖော်ပြရသော် ကဿပဘုရားရှင် လက်ထက်၌ လိုဏ်ဂူတစ်ခုအတွင်းတွင် ရဟန်းတစ်ပါးက ပဋ္ဌာန်းတရားကို ရွတ်ဖတ်တော်မူရာ ထိုလိုဏ်ဂူအတွင်း၌ နေသော လင်းနို့ငါးရာတို့သည် အဓိပ္ပာယ်ကို မသိသော်လည်း တရားသံကို ကြည်ညိုသောစိတ်ဖြင့် သေလွန်ကြရာ ကောင်းရာ သုဂတိသို့ ရောက်ကြလေသည်။ ဘဝများစွာ သံသရာ၌ ကောင်းစွာကျင်လည်ရပြီး နောက်ဆုံးဘဝ၌ ရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ တပည့်သား ရဟန်းငါးရာ ဖြစ်လာကြသည်။ ပဋ္ဌာန်းတရားတော် အကျိုးဆက်ကြောင့် ဤနောက်ဆုံးဘဝတွင် ကျွတ်တမ်းဝင်တော် မူကြလေသည်။</p> <h3>ဖားနတ်သား</h3> <p>ထို့ပြင် တရားသံကို ကြည်ညိုသော ဖားသူငယ်သည် နတ်သားဖြစ်ခဲ့ရ၏။ မြတ်စွာဘုရား တရားဟောတော်မူနေစဉ် ပရိသတ်အစွန်၌ ဖားငယ်ကလေးတစ်ကောင်က တရားသံ၌ နစ်မျောနေသည်။ ထိုအခါ နွားကျောင်းသားတစ်ယောက် ရောက်လာပြီး အမှတ်တမဲ့ တုတ်ကို ထောက်လိုက်ရာ ဖားငယ်ကလေးအပေါ် ထောက်မိသည့်အတွက် သေရှာသည်။ တရားနာရင်း သေသည့်အတွက်ကြောင့် နတ်ပြည်၌ နတ်သား ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ထို့ပြင် တရားတော်ကို ကျင့်သုံးသည့်အတွက် ကောင်းရာသုဂတိ ရောက်သူများ အရိယာရဟန္တာဖြစ်သူများ မရေမတွက်နိုင်လောက်အောင် များပြားလေသည်။</p> <h3>လောသကတိဿ</h3> <p>သံဃာတော်များ၏ ကျေးဇူးသည်လည်း ရေးသားဖော်ပြ၍ မကုန်နိုင်၊ ရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ခွက်လက်ဆွဲ၍ တောင်းစားနေသော ခုနစ်နှစ်သားအရွယ် ကလေးတစ်ယောက်ကို ခေါ်ယူ၍ ရှင်ပြုပေးပြီး ဆွမ်းခံကျွေးတော်မူလေသည်။ ထိုကလေးမှာ အကုသိုလ်ဝဋ်ကြွေး ကြီးလှသော လောသကတိဿ ဖြစ်လေရာ ရှင်သာရိပုတ္တရာက လက်ဖြင့် ကိုင်၍ မကျွေးလျှင် အစားအစာဝအောင် မစားရရှာ။ သို့ဖြစ်၍ လောသကတိဿရဟန္တာဖြစ်ပြီး ပရိနိဗ္ဗာန် စံသည်အထိ ရှင်သာရိပုတ္တရာ မထေရ်မြတ်ကြီးက ပြုစုစောင့်ရှောက်တော်မူသည်။</p> <h3>သူဌေးကြီး ဦးကပ်စေး</h3> <p>ရှင်မောဂ္ဂလာန် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည် “ပြိတ္တာတို့ဘောင် ဥစ္စာဆောင်သည်” ဆိုသည့်အတိုင်း သေလျှင် ပြိတ္တာဖြစ်လောက်သည့် ကပ်စေးနှဲ သူဌေးလင်မယားကို တန်ခိုးတော်ဖြင့် ချေချွတ်ကယ်မတော်မူသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-40 <hr> ထို့ပြင် ရှင်မောဂ္ဂလာန်နှင့် ရှင်မဟာကဿပတို့သည် ဂိလာန ဒုက္ခိတတို့အား ဗောဇ္ဈင်တရားကို ရွတ်ပွား၍ ရောဂါပျောက်အောင် ကယ်တင်ကြသည်။ အရှင်အင်္ဂုလိမာလမထေရ်သည်လည်း မီးမဖွားနိုင်သော ကိုယ်ဝန်သည် မိန်းမများကို ပရိတ်ရွတ် သစ္စာဆို၍ ချမ်းသာစွာ မီးဖွားအောင် ကူညီတော်မူခဲ့သည်။</p> <h3>လာဇာဒေဝီ (ပေါက်ပေါက်ပန်း နတ်သမီး)</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ်ပြည်အနီး လယ်သမားရွာကြီး၌ သူဆင်းရဲ လယ်သူမလေးတစ်ယောက် ရှိသည်။ သလေးစပါးတို့ကို ပေါက်ပေါက်ဖောက်ပြီး ဆင်းရဲစွာ စားသောက်နေရှာသည်။ နိရောဓသမာပတ်မှ ထလာတော်မူသည့် အရှင်မဟာကဿပ မထေရ်မြတ်ကြီးသည် သူဆင်းရဲ လယ်သူမလေးကို စောင့်ရှောက် ချီးမြှောက်ရန် ဆွမ်းခံဝင်လာရာ လယ်သူမလေးက သဒ္ဓါတရား ထက်သန်လှစွာဖြင့် မိမိ၌ ရှိသည့် ပေါက်ပေါက်များကိုပင် လောင်းလှူလိုက်လေသည်။ မပြောပလောက်သည့် ဤမျှလောက်သော ကုသိုလ်ကောင်းမှုကြောင့်ပင် သေလွန်သောအခါ နတ်ပြည်မှာ ဖြစ်ရ၍ လာဇာဒေဝီ (ပေါက်ပေါက်ပန်း နတ်သမီး) အမည်တွင်လေသည် (ဓမ္မပဒ)။</p> <p>ယခု ဖော်ပြခဲ့သည်တို့မှာ အပေါ်ယံမျှဖြစ်သော ရတနာသုံးပါး၏ ကျေးဇူးတရားသာ ဖြစ်သည်။ ထို့ထက် လေးနက် နက်ရှိုင်းသော ကျေးဇူးဂုဏ်တို့ကား အနန္တရှိပေသေးသတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-41 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၈ ) ဥပါသကာဂုဏ် (၁၀) ပါး</h3> <p>ဘုရား တရား သံဃာ ရတနာသုံးပါးကို မြတ်နိုးစွာ ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်သော လူပုဂ္ဂိုလ်ကို “ဥပါသကာ” ဟု ခေါ်ဆို၏။ အမျိုးသမီးဖြစ်လျှင် “ဥပါသိကာ” ဟု ခေါ်ဆိုရ၏။</p> <p>လူပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် မိမိ၏ ခန္ဓာကိုယ်နှင့် အသက်ကို မငဲ့ကွက်ဘဲ ရတနာမြတ်သုံးပါးအား ပေးလှူခြင်း၊ ရတနာမြတ်သုံးပါးအပေါ်၌ ယုံကြည်ကိုးစား အားထားခြင်း၊ ရတနာမြတ်သုံးပါး၏ တပည့်သားအဖြစ် စွဲမှတ် ခံယူခြင်း၊ ရတနာမြတ်သုံးပါးကိုသာလျှင် ရှိခိုးမှု ရိုသေကိုင်းရှိုင်းမှု ပြုခြင်း စသောနည်းလမ်းတို့ဖြင့် ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ် (ဥပါသကာ, ဥပါသိကာမ) အဖြစ်သို့ ရောက်ရှိကြသည်။ ထိုသို့ ဥပါသကာဖြစ်ပြီးသူများကို “ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် သူတော်စင်” ဟု သတ်မှတ်ရသည်။</p> <h3>ဥပါသကာတို့ ရှောင်ရန် အချက်များ</h3> <p>ဥပါသကာအဖြစ် ခံယူပြီးသော ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်ကောင်း တစ်ယောက်သည် ငါးပါးသီလကို ခါးဝတ်ပုဆိုးကဲ့သို့ မြဲ၍ စွမ်းနိုင်ပါမူ ရှစ်ပါး၊ ဆယ်ပါးသီလများကို စောင့်ထိန်း၍ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ အချက်များကို ရှောင်ကြဉ်ရမည်-<br> (၁) လက်နက်ရောင်းဝယ် ဖောက်ကားခြင်း၊</p> <p>(၂) လူအရောင်းအဝယ် ပြုလုပ်ခြင်း၊ (ကျွန်ရောင်း ကျွန်ဝယ်ခြင်း၊ ပြည့်တန်ဆာ ရောင်းဝယ်ခြင်း စသည်)၊</p> <p>(၃) ကြက် ဝက် အမဲသား ငါး ရောင်းဝယ်ခြင်း၊<br> (၄) မူးယစ်ဆေးဝါး အမျိုးမျိုးနှင့် သေရည်သေရက် ရောင်းဝယ်ခြင်း၊<br> (၅) လူကို သေစေတတ်သည့် အဆိပ် ရောင်းဝယ်ခြင်း- တို့ ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-42 <hr> ထို့ပြင် ကာယဒုစရိုက်မှု, ဝစီဒုစရိုက်မှုတို့ကို ကျူးလွန်၍ ရရှိလာသော ဥစ္စာပစ္စည်းတို့ဖြင့်လည်း အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း မပြုရပေ။ ယင်းတို့အားလုံးသည် မိစ္ဆာဇီဝခေါ် ယုတ်မာ အောက်တန်းကျသော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းများ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>ဥပါသကာအရည်အချင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်း</h3> <p>ဥပါသကာအဖြစ်သို့ ရောက်ပြီးသော ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ယောက်သည်-<br> (၁) သဒ္ဓါတရားနှင့် ပြည့်စုံရ၏၊<br> (၂) အနည်းဆုံး ငါးပါးသီလ လုံခြုံရ၏၊<br> (၃) ကောတုဟလမင်္ဂလာခေါ် အထူးအဆန်းမင်္ဂလာကို ယုံကြည်လက်ခံခြင်း မပြုရ၊<br> (၄) ကံ၊ ကံ၏အကျိုးကို ယုံကြည်ရ၏၊<br> (၅) အယူပျက်သည့် သာသနာပ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို အရိုအသေ မပြုရ၊ မလှူဒါန်းရပေ။</p> <h3>အဆိုပါ အင်္ဂါရပ်တို့နှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို-</h3> <p>(၁) ဥပါသကရတန = နှစ်သက်ကြည်ညိုဖွယ် ဥပါသကာဟူ၍ လည်းကောင်း၊<br> (၂) ဥပါသကပဒုမ = ပဒုမ္မာကြာနှင့် တူသော ဥပါသကာဟူ၍ လည်းကောင်း၊<br> (၃) ဥပါသကပုဏ္ဍရီက = ကြာဖြူနှင့် တူသော ဥပါသကာဟူ၍ လည်းကောင်း- ခေါ်ဆိုထိုက်ပါသည်။</p> <h3>ဥပါသကာ ပျက်စီးခြင်း</h3> <p>ဥပါသကာဖြစ်ပြီးသူသည်-<br> (၁) သဒ္ဓါ မရှိခြင်း၊<br> (၂) သီလ မရှိခြင်း၊<br> (၃) အထူးအဆန်း မင်္ဂလာကို သက်ဝင်ယုံကြည်ခြင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-43 <hr> (၄) ကံ, ကံ၏အကျိုးကို မယုံကြည်ခြင်း၊</p> <p>(၅) အယူပျက်သော သာသနာပ တိတ္ထိတို့ကို ရှိခိုးခြင်း၊ အရိုအသေ ပြုခြင်း လှူဒါန်းခြင်း-</p> <p>စသည့်အချက်တို့ကို ပြုလုပ်ပါက ရတနာသုံးပါးအပေါ် ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်သော ဥပါသကာအဖြစ် ပျက်ပြယ်သွားပါသည်။ ထို့ကြောင့် ဖော်ပြခဲ့သော သွေဖည်ချက် ၅-ချက်နှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို-<br> (၁) ဥပါသကစဏ္ဍာလ = ဒွန်းစဏ္ဍား ဥပါသကာဟူ၍လည်းကောင်း၊<br> (၂) ဥပါသကမလ = မသန့်ရှင်းသော ဥပါသကာဟူ၍လည်းကောင်း၊<br> (၃) ဥပါသကပဋိကိဋ္ဌ = စက်ဆုပ် ရွံ့ရှာဖွယ် ဥပါသကာဟူ၍ လည်းကောင်း- ခေါ်ဆိုရတော့၏။</p> <h3>ဥပါသကာ၏ ဂုဏ်ရည် ၁၀-ပါး</h3> <p>ရတနာသုံးပါးကို ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ယောက်သည် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ ဂုဏ်အင်္ဂါများနှင့် ပြည့်စုံပါက အဆင့်မြင့် ဥပါသကာ, ဂုဏ်သရေရှိ ဥပါသကာ စစ်စစ် ဖြစ်ပါသည်-</p> <p>(၁) ဘုရားရှင်၏ တပည့်သား သံဃာများနှင့် အေးအတူ ပူအမျှ ဆင်းရဲချမ်းသာကို ဝေမျှ ခံစားခြင်း၊</p> <p>(၂) ဗုဒ္ဓ၏ တရားတော်ကိုသာ အလေးဂရုပြုခြင်း (အခြားသာသနာပ အယူဝါဒများကို လုံးဝ ဂုုံမပြုခြင်း)၊</p> <p>(၃) မိမိရှိသမျှ ပစ္စည်းဥစ္စာကို မျှတစွာ ခွဲခြမ်းသုံးစွဲ လှူဒါန်းတတ်ခြင်း၊</p> <p>(၄) ဘုရားသာသနာ ပျက်စီးမည့်အရေး တွေ့မြင်ပါက သာသနာတော် ကြီးပွားရာ ကြီးပွားကြောင်းကိုသာ မနေမနား ကြိုးစားအားထုတ်ခြင်း၊</p> <p>(၅) အယူဖြောင့်မှန်ပြီး လူပြိန်းတို့လက်ခံသည့် အထူးအဆန်းမင်္ဂလာကို ယုံကြည်မှု မရှိသည့်အပြင် မိမိအသက်ကို ပဓာနမထားဘဲ မိမိကိုးကွယ်ရာ ဆရာ (ဘုရား) မှ အခြား အယူပျက်သော တိတ္ထိဆရာများကို မိမိ၏ ဆရာအဖြစ် မည်သည့် အခါမျှ မရည်ညွှန်းခြင်း၊</p> <br>စာမျက်နှာ-44 <hr> (၆) ကာယကံ, ဝစီကံကို စောင့်ထိန်းခြင်း၊</p> <p>(၇) အတူနေ ပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် သင့်တင့် ညီညွတ်စွာ နေထိုင်တတ်၍ အချင်းချင်းအပေါ် ငြူစူမှုကင်းပြီး သာသနာတော်ကို ခုတုံးလုပ်၍ ဟန်ဆောင် ပလွှား ဝါကြွားမှု မပြုခြင်း၊</p> <p>(၈) ဘုရားရတနာကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်း၊<br> (၉) တရားရတနာကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်း၊<br> (၁၀) သံဃာရတနာကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်းတို့ ဖြစ်ပါသည်။ (မိလိန္ဒပဥှာ၊ ၁၀၂)</p> <p>အကယ်၍ ဖော်ပြပါ ဥပါသကာဂုဏ် ၁၀-ပါးကို ပြောင်းပြန် ကျင့်သုံးသူ ဖြစ်ပါက ဂုဏ်သိက္ခာမရှိသော ဥပါသကာ၊ သို့မဟုတ် ဥပါသကာ မဟုတ်သူအဖြစ် ရောက်ရှိပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-45 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၉ )</h3> <h3>ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ယောက် ရှောင်ရမည့် အချက်များ</h3> <h3>(က) ဒုစရိုက် ၁၀-ပါး</h3> <p>မြန်မာအမျိုးသား လူငယ်လူရွယ် ယောက်ျားမိန်းမများမှာ ကျောင်းစနေချိန်မှ စ၍ ဘွဲ့ဒီဂရီ ရသည်အထိနှင့် လုပ်ငန်းခွင် စသော နေရာဌာနတိုင်းတွင် လူမျိုးနှင့် ကိုးကွယ်သည့် ဘာသာဆိုသော ကွက်လပ်၌ “ဗမာ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာ” ဟူ၍ အမြဲ ဖြည့်ကြရပါသည်။ သဗ္ဗညုဘုရားရှင်ကို “ဗုဒ္ဓ” ဟု ခေါ်၏။ ထိုဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်၏ တရားတော်ကို “ဗုဒ္ဓဘာသာ” ဟု ခေါ်၏။ ထိုဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်၏ တရားတော်အတိုင်း လိုက်နာနေထိုင်သူကို “ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်” ဟု ခေါ်၏။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ယောက် အနေဖြင့် ဗုဒ္ဓဘုရားရှင်နှင့် သူတော်စင်တို့ မနှစ်သက်အပ် ပယ်အပ်သော ဒုစရိုက် (၁ဝ) ပါးတရားများကို သိသင့်လှပါသည်။</p> <p>“ပါဏာတိပါတ” အစ “မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ” အဆုံးရှိသော ဒုစရိုက် ၁၀-ပါးတို့၏ အပါယ်လေးဘုံ၌ ဖြစ်ရခြင်း စသော ကြီးသော အပြစ်နှင့်ငယ်သော အပြစ်ဟူ၍ နှစ်မျိုးရှိ၏။ စင်စစ်မူ အပြစ်ကြီးသည်ဖြစ်စေ၊ ငယ်သည်ဖြစ်စေ အကုသိုလ်ကို ရှောင်နိုင်လျှင် ကောင်း၏။</p> <p>မကောင်းသောအမူကို ပြုမူကျူးလွန်သော အလေ့အကျင့်တို့ကို ပါဠိလို ဒုစ္စရိတ၊ မြန်မာလို ဒုစရိုက်ဟု ခေါ်သည်။ [ဒု = မကောင်းသော + စရိတ = စရိုက်(အကျင့်)] ဒုစရိုက်တရားများမှာ ၁၀-ပါး ရှိပါသည်။ ယင်းတို့မှာ-</p> <p>ကာယဒုစရိုက် = ကာယကံ (၃) ပါး၊<br> ဝစီဒုစရိုက် = ဝစီကံ (၄) ပါး၊<br> မနောဒုစရိုက် = မနောကံ (၃) ပါးတို့ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ကာယဒုစရိုက် = ကာယကံ (၃)ပါး</h3> <p>(၁) ပါဏာတိပါတ = သူတပါးအသက်ကို သတ်ခြင်း၊</p> <p>(၂) အဒိန္နာဒါန = ပိုင်ရှင်သည် ကိုယ်နှုတ်တို့ဖြင့် မပေးအပ်သော သူတပါးဥစ္စာကို ခိုးယူခြင်း၊</p> <p>(၃) ကာမေသုမိစ္ဆာစာရ = ကာမဂုဏ်တို့၌ မှားယွင်းစွာ ဖောက်ပြန်ကျူးလွန်ခြင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-46 <hr></p> <h3>ဝစီဒုစရိုက် = ဝစီကံ (၄)ပါး</h3> <p>(၁) မုသာဝါဒ = မဟုတ်မမှန်သော အရာကို ဟုတ်မှန်သည့်အနေဖြင့် လိမ်ညာပြောဆိုခြင်း၊</p> <p>(၂) ပိသုဏဝါစာ = ချောပစ် ကုန်းတိုက်ခြင်း၊ ချစ်သူနှစ်ဦး ကွဲသွားအောင်၊ သို့မဟုတ် မိမိအား ချစ်ခင်လာအောင် ချစ်သူနှစ်ဦးကို ရန်တိုက်ပေးခြင်း၊ သင့်တင့်ညီညွတ်နေသော မိတ်ဆွေနှစ်ဦးတို့ကို မသင့်မတင့်ဖြစ်အောင် စိတ်ဝမ်းကွဲအောင် ပြောဆိုခြင်း၊</p> <p>(၃) ဖရုသဝါစာ = ကြမ်းကြမ်းတမ်းတမ်း ဆဲရေးတိုင်းထွာ ပြောဆိုခြင်း၊<br> (၄) သမ္ဖပ္ပလာပ = မိမိသူတပါး နှစ်ဦးသား လုံးဝအကျိုးမရှိသော စကားပြောဆိုခြင်း။</p> <h3>မနောဒုစရိုက် = မနောကံ (၃)ပါး</h3> <p>(၁) အဘိဇ္ဈာ = သူများ စည်းစိမ်ဥစ္စာ ချမ်းသာ ကြွယ်ဝနေသည်ကို မြင်သောအခါ “ထိုစည်းစိမ် ချမ်းသာများ ငါ၏ဥစ္စာ ဖြစ်လာပါမူ ကောင်းလေစွ” ဟု သူတပါး၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာအပေါ် မကောင်းကြံစည်ခြင်း၊</p> <p>(၂) ဗျာပါဒ = သူတပါး ပျက်စီးစေလိုသည့်စိတ် ဖြစ်ပေါ်ခြင်း၊</p> <p>(၃) မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ = လှူခြင်းသည် အကျိုးမရှိ၊ မလှူခြင်းသည် အပြစ်မရှိ စသည်ဖြင့် ဖောက်ပြန်မှားယွင်းစွာ ယူခြင်း။</p> <p>ဤဒုစရိုက် (၁၀) ပါးကို အကုသလကမ္မပထတရား (၁၀) ပါးဟုလည်း ခေါ်သေး၏။ (အကုသလ = အကုသိုလ် + ကမ္မ = ကံ + ပထ = အပါယ်ရောက်ကြောင်းလမ်း)</p> <h3>လင်္ကာ။</h3> <p>သက်သတ်, ခိုးမှု၊ ကာမေသု၊ သုံးခု ကာယကံ။<br> လှည့်စား, ရန်တိုက်၊ မိုက်မိုက်ကန်းကန်း၊ နှုတ်ကြမ်းလေ့ခြင်း၊ ပြိန်ဖျင်းစကား၊ ပြောဆိုငြား၊ လေးပါး ဝစီကံ။<br> သူ့ဥစ္စာမှန်၊ မတရားကြံ၍၊ ဖောက်ပြန်သေကျေ၊ ပျက်စေလိုငြား၊ အယူမှား၊ သုံးပါး မနောကံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-47 <hr> ၁။ သူ၏အသက်ကို သတ်ခြင်း ပါဏာတိပါတကံကို ကျူးလွန်ခြင်း အပြစ်နှင့် ပတ်သက်၍ ဓမ္မဒိန္နာအလောင်း ဆိတ်သတ်သမားသည် ဆိတ်ကို လည်ဖြတ်သတ်မိသော အကုသိုလ်ကံကြောင့် ဆိတ်မွေးအရေအတွက်နှင့် အမျှ ဘဝတိုင်း ဘဝတိုင်း၌ လည်ဖြတ် အသတ်ခံခဲ့ရပါသည်။ (ဓမ္မပဒဋ္ဌကထာ၊ ဗာလဝဂ်၊ အညတရပုရိသဝတ္ထု)</p> <p>၂။ ပိုင်ရှင်သည် ကိုယ်နှုတ်တို့ဖြင့် မပေးအပ်သော သူတပါးဥစ္စာကို ခိုးယူခြင်း အဒိန္နာဒါနကံနှင့် ပတ်သက်၍ ဘုရားသခင်နှင့် သံဃာတော်များ လုပ်ကျွေးရန် ဖြစ်သော ပစ္စည်းများကို ခိုးယူစားသုံးမိသဖြင့် ထမင်း အစာရေစာ ငတ်မွတ်သော ခုပ္ပိပါသပြိတ္တာဖြစ်ရပုံ, ဘုရားလေးဆူတို့၏ အကြား၌ ကြီးစွာသော ဆင်းရဲခံစားရပုံတို့ တိရောကုဋ္ဋပေတဝတ္ထု၌ လာပါသည်။</p> <p>ပါရမီတော်ခန်းပျို့တွင်-<br> “အံအဲစွာမြို့၊ ပြိတ္တာတို့ကား၊ မည်သို့ခြင်းရာ၊ မဟူသာခဲ့၊ ပမာ နည်းထုံး၊ ဆိုဖွယ်ဆုံးမျှ၊ နှစ်သုံးလေးငါး၊ ဘုရားရှင်တော်၊ ပွင့်ငြားသော်လည်း၊ ကျွတ်ဖော်ဝေးလံ၊ နံသည်ကိုထား၊ လျှာဖျားဆွတ်လောက်၊ ရေမိုးပေါက်မျှ၊ မသောက်ရတန်၊ ပူဆာထန်၏”-<br> ဟူ၍ ရှင်မဟာသီလဝံသဆရာ မိန့်ဆိုတော်မူပါသည်။</p> <p>၃။ မေထုန်အကျင့်တို့၌ မှားသောအားဖြင့် ကျင့်ခြင်း ကာမေသုမိစ္ဆာစာရကံကို ကျူးလွန်မိခြင်းကြောင့် ရွှေပန်းထိမ်သည်သည် တိရစ္ဆာန်ဘဝ၌ ဝှေးသင်းခံရခြင်း၊ လူ့ဘဝ ရသော်လည်း ယောက်ျားမဟုတ် မိန်းမ မဟုတ် နပုန်း ပဏ္ဍုက် ဖြစ်ခြင်း၊ နောက်ဆုံးဘဝတွင် မိန်းမဖြစ်ခြင်းဖြင့်သာ အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်ရပါသည်။</p> <p>သူဌေးသား လေးယောက်သည် သူတပါး သားမယားကို ကျူးလွန်ဖျက်ဆီးခြင်းကြောင့် လောဟကုမ္ဘီငရဲတွင် “ဒု-သ-န-သော” ဟု တစ်လုံးစီ ရွတ်ဆိုကာ နှစ်လိုက်ပေါ်လိုက် ခံစားရပါသည်။</p> <p>၄။ မဟုတ်မမှန် လိမ်ညာစွပ်စွဲခဲ့သော စိဉ္စမာဏဝိကာသည် ပုဆိုးကြမ်းကို ဝမ်းတွင် ရစ်ပတ်ပြီး ပျဉ်ချပ်ဖုံးအုပ်၍ ကိုယ်ဝန်ပြုလုပ်ကာ ဘုရားရှင်ကို ပရိသတ်လေးပါး အလယ်တွင် စွပ်စွဲခဲ့ပါသည်။ ထိုလိမ်လည် စွပ်စွဲသော အကုသိုလ်ကံကြောင့် မြေလွှာသည် နှစ်ဖြာကွဲ၍ မျိုခြင်းခံရပါသည်။ အဝီစိငရဲတွင် အမျိုးတို့ ပေးအပ်သော ကမ္ဗလာနီခြုံဘိသကဲ့သို့ လောင်မြိုက်ခြင်း ခံရရှာပါသည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-48 <hr> ၅။ ချောပစ်ကုန်းတိုက်ခြင်း၌ ညီညွတ်မှုကို ကွဲပြားအောင် ကုန်းတိုက်သော ရဟန်းသည် ဘုရားတစ်ဆူတစ်ဆူအကြား၌ ငရဲသို့ ကျရောက်ခြင်း ခံရပါသည်။ ကျွန်ုပ်တို့ ဘုရားလက်ထက်ဝယ် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်အနီး၌ ပူတိမုခပြိတ္တာမျိုး၌ ဖြစ်ရပါသည်။</p> <p>၆။ အယုတ်တမာ ကြမ်းတမ်းစွာ ဆဲဆိုသော နန္ဒိယ၏ မယား ရေဝတီသည် လူ့ပြည်၌ စဉ်းလဲခြင်း၊ ဝန်တိုခြင်းရှိသဖြင့် ရဟန်းပုဏ္ဏား ဖုန်းတောင်းယာစကာတို့အား ဆဲရေး ရေရွတ်ခြင်း၊ ယုတ်မာသော ဖရုသဝါစာကံကြောင့် ငရဲ၌ အနှစ်နှစ်ထောင် ကျရောက်ခံရပါသည်။ ငရဲမှ လွတ်သော်လည်း လက် ခြေ နား နှာခေါင်း ဖြတ်ခြင်း ခံရပါသည်။ တဖန် ဦးခေါင်း ဇောက်ထိုးမိုးမျှော် ငရဲ၌ ပစ်ချခြင်း ခံရပါသည်။</p> <p>ဖရုသဝါစာ စေတနာသည် မိမိရည်မှန်းအပ်သော သူတပါးထံသို့ကား မရောက်၊ မိမိအားသာလျှင် မိမိနှုတ်က ထုတ်ဖော်ဆဲရေးသော စကားအတိုင်း ဘေးအန္တရာယ် ကျရောက်တတ်သည်ကို သတိပြုသင့်လှပါသည်။</p> <p>၇။ ကချေသည်တို့၏ အကြီးအမှူး ဂါမဏိသည် အကျိုးမရှိ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုခြင်းဖြင့် ရာဂ ဒေါသ မောဟဖြင့် နှောင်ဖွဲ့ခြင်း၊ သတ္တဝါတို့အား လွန်စွာတပ်နှစ်သက်ခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်စေ၍ တွေဝေမှု အာရုံတို့ကို အနီးသို့ ဆောင်တတ်, လွန်စွာ မေ့လျော့စေတတ်သောကြောင့် “ဟာသ” အမည်ရှိသော ငရဲ၌ ဖြစ်၏။</p> <p>၈။ အာဂန္တုကသူဌေးသည် အဘိဇ္ဈာကံ၏ အပြစ်ကြောင့် ပစ္စည်းဥစ္စာ ပေါများသော်လည်း အမွေခံသားသမီး မရှိ၊ မိမိ ကိုယ်တိုင်လည်း ကောင်းစွာ မသုံးဆောင်၊ မင်းဘဏ္ဍာအဖြစ် အသိမ်းခံရ၏။ သူဌေးကြီးဖြစ်သော်လည်း ပရစေတနာ ပျက်သောကြောင့် ဒါနအကျိုးကို မခံစားရ၊ မဟာရောရုဝငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <p>၉။ ခုပ္ပိပါသ ပြိတ္တာသည် အသယှသူဌေးကြီး၏ အလှူပွဲ ကြီးကြပ်ရသော ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ယောက် ဖြစ်ခဲ့၏။ သဒ္ဓါတရား မရှိ၊ ဣဿာ၊ မစ္ဆရိယ၊ ဗျာပါဒ အားကြီး၏။ အလှူခံ ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို မပေးလှူရအောင် မရှိတော့ဘူးဟု ပြောဆို၏။ မလွှဲသာ၍ ပေးရလျှင်လည်း မကြည်သာသော မျက်စိ မျက်နှာဖြင့် ကြည့်ရှုခြင်းတို့ကို ပြု၏။ ဒေါသစိတ်ဖြင့် သူတပါးတို့၏ အကျိုးကို ဖျက်ဆီးသော ကံကြောင့် ခုပ္ပိပါသပြိတ္တာ ဖြစ်ရရှာ၏။ မျက်နှာ ခြေလက်တို့သည် မလှမပဖြစ်၍ ကြီးစွာသော ဆင်းရဲခြင်းတို့ကို ခံရပါသည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-49 <hr> ၁၀။ အယူမှားမှု, ကံ,ကံ၏ အကျိုးကို မယုံကြည်မှု, တရားသဘောကို ဖောက်ပြန်သောအားဖြင့် မြင်မှုတို့ဖြင့် မှားယွင်းသောအယူကို ကျူးလွန်သဖြင့် အပြစ်ခံရသော ကောရခတ္တိယသည် မှားသောမိစ္ဆာအယူကို ယူမိသောကြောင့် ကာလကဉ္စိက အသုရကာယ်ဘုံ၌ ဖြစ်ရရှာသည်။ (ဒီဃနိကာယ်၊ ပါထိကဝဂ်၊ ပါထိကသုတ်)။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဒုစရိုက် (၁၀) ပါး တရားကို သိရှိနားလည်ကြကုန်သော မြန်မာလူမျိုးတို့သည် ရှေးကပြုခဲ့မိသော မကောင်းမှု အကုသိုလ်ကံတို့ကို ပပျောက်စေရန် ဒါန သီလ ဘာဝနာ စသော ကုသိုလ်တရားတို့ကို ပြုလုပ်ပွားများသင့်၏။ မဖြစ်ပေါ်သေးသော ကုသိုလ်တရားတို့ကို ဖြစ်ပေါ်လာစေရန် ကြိုးစားအားထုတ်မှု (သမ္မပ္ပဓာန်) တရားတို့ကို ပြုလုပ်သင့်ကြပါသည်။ ဤသို့ဖြင့် အပါယ်သို့ မကျရောက်အောင် နေထိုင် ကျင့်ကြံပြီး ဘာသာသွေး ဘာသာအသိတို့ တိုးတက် ဖွံ့ဖြိုးအောင် ဆောင်ရွက်နိုင်ကြပါလျှင် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ သာသနာတော်မြတ်ကြီးသည် အရှည်တည်တံ့ ထွန်းကား ပြန့်ပွားနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(ခ) မရောင်းကောင်းသော ကုန်စည်မျိုး (၅)ပါး</h3> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် အင်္ဂုတ္တရနိကာယ ပဉ္စကနိပါတ် ဥပါသကဝဂ် ဝဏိဇ္ဇသုတ်တော်တွင် ဗုဒ္ဓဘာသာ ဥပါသကာတစ်ယောက်အနေဖြင့် မရောင်းကောင်းသော ကုန်စည်မျိုး (၅) ပါးကို ဟောကြားတော်မူခဲ့ပါသည်။ ထို (၅) ပါးတို့မှာ-</p> <p>(၁) သတ္ထဝဏိဇ္ဇာ = အများသေစေကြောင်း လေး မြား စသော လက်နက်ပေါင်း အမျိုးမျိုးကို ရောင်းခြင်း၊</p> <p>(၂) သတ္တဝဏိဇ္ဇာ = ဆင် မြင်း လူ စသော အစေခံ သတ္တဝါ အပေါင်းကို ရောင်းခြင်း၊<br> (၃) မံသဝဏိဇ္ဇာ = ဝက် သမင် စသော အသားစားကြောင်း သတ္တဝါအပေါင်းကို ရောင်းခြင်း၊<br> (၄) မဇ္ဇဝဏိဇ္ဇာ = သေရည်အရက် အမျိုးမျိုးကို ရောင်းခြင်း၊</p> <p>(၅) ဝိသဝဏိဇ္ဇာ = အများကို သေစေတတ်သော အဆိပ်အမျိုးမျိုးကို ရောင်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပါသည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-50 <hr> ဗုဒ္ဓမြတ်ဘုရားသည် ဓား လှံ လေး မြား စသော (လူသတ်) လက်နက်တို့ကို မိမိကိုယ်တိုင် ပြုလုပ်၍ လည်းကောင်း၊ တခြား တပါးသောသူကို ပြုလုပ်ခိုင်း၍ လည်းကောင်း၊ သူတပါး ပြုလုပ်ပြီးသည်ကို တဆင့်ဝယ်ယူ၍ လည်းကောင်း ရောင်းဝယ်ခြင်း မပြုလုပ်ရဟု တားမြစ်တော်မူပါသည်။ အဘယ်ကြောင့် တားမြစ်ရသနည်းဟူမူ ဓား လှံ စသော လက်နက်တို့သည် တပါးသော သတ္တဝါတို့ကို သတ်ဖြတ်နှိပ်စက်ကြောင်း ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် မိစ္ဆာစာရဖြင့် အသက်မွေးသော မိန်းမပျက် (ပြည့်တန်ဆာ) ရောင်းဝယ်ခြင်း၊ လူများကို ကျွန်ဖြစ်စေရန် ရောင်းဝယ်ခြင်း စသော ကူးသန်းရောင်းဝယ်ခြင်းကို မပြုလုပ်ရဟု တားမြစ်တော်မူပါသည်။ အကြောင်းမှာ သူ့ကျွန်၏ အဖြစ်ကို ပြုတတ်သောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် သားသမင် နွား ကြက် ဝက် စသော ဟင်းလျာ သတ္တဝါတို့ကို မွေးမြူ၍ သားငါးမျိုး ကုန်ရောင်းခြင်းကို တားမြစ်တော်မူပါသည်။ အကြောင်းမှာ သတ္တဝါတို့ကို သတ်ဖြတ်ရခြင်း ဟူသော အကြောင်းကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် လတ်တလော သေစေတတ်သော အဆိပ်အမျိုးမျိုး၊ ယုတ်စွအဆုံး ကိုယ်ဝန်ကျစေတတ်သော ဆေးမျိုး ရောင်းစားခြင်းကို မပြုမလုပ်အပ်ဟု တားမြစ်တော်မူပါသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အဆိပ်အမျိုးမျိုးတို့သည် တပါးသော သတ္တဝါတို့ကို သေစေတတ်သောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>လင်္ကာ။</h3> <p>လူနှင့် လက်နက်၊ ကြက်ဝက်, ယစ်မျိုး၊ အဆိပ်ဆိုးဟု၊ ကောင်းကျိုး မရ၊ အပါယ်ကျသော၊ ဝဏိဇ္ဇငါး၊ မရောင်းစားဘဲ၊ ခုနစ်ပါးဒုစရိုက်၊ ကြဉ်ဖယ်လိုက်၍၊ အမြိုက်ဘူမိ၊ ရောက်ကြောင်းရှိသော၊ သုစရိုက်ကျင့်၊ စိတ်ကောင်းမြင့်လျက်၊ သင့်တင့်ညီစွာ၊ ကုန်သွယ်ပါလျှင်၊ မိစ္ဆာဇီဝါ၊ ကင်းလွတ်ပါလျက်၊ သမ္မာဇီဝါ၊ ပြည့်စုံပါသည်။ ဥပါသကာ, ဇီဝတည်း။ (ဥပါသကဂုဏပကာသနီ)<br> <br>စာမျက်နှာ-51 <hr> ယင်းငါးမျိုးသော ကုန်စည်တို့ကို ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦးသည် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ခြင်း မပြုဘဲ ရှောင်ကြဉ်သင့်ပါသည်။ ထိုသို့ ရှောင်ကြဉ်မှသာလျှင် နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သော သုစရိုက်တရားတို့ကို ကျင့်ကြံနိုင်ပါမည်။ သို့မှသာ ကောင်းမြတ်သော စိတ်ထားပြည့်ဝပြီး သင့်တင့်ညီညွတ်မျှတသော ကုန်သွယ်မှု ဖြစ်နိုင်ပါမည်။ ကောင်းသော အသက်မွေးမှုပြုခြင်း ဖြစ်နိုင်ပေမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-52 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၁၀ )</h3> <h3>ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ဦး၏ တစ်နေ့တာလုပ်ငန်း</h3> <h3>(က) မေတ္တာဖြင့် နိုးထခြင်း</h3> <p>အရုဏ်ဦးအချိန်ကာလကား နေ့တစ်နေ့၏ အစဖြစ်၏။ ထိုအချိန်ကာလတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် တစ်ဦးသည် မေတ္တာဖြင့် နိုးထ၍ နေ့တစ်နေ့ကို စတင်သင့်၏။ “သတ္တဝါမှန်သမျှ ကိုယ်စိတ်နှဖြာ ချမ်းသာကြပါစေ” ဟု မေတ္တာပို့ခြင်းသည် အလွန်မွန်မြတ်သော အလုပ်ဖြစ်၏။ သောကကို မေတ္တာဖြင့် ရှုမြင်ခြင်း၊ အကောင်းမြင် အမြင်ဖြင့် စတင်နိုးထခြင်း ဖြစ်၏။ ဘာသာတရားကို ထိန်းသိမ်း၍ သူတော်ကောင်း ဘဝဖြင့် တစ်နေ့တာ ဆက်လက် ရပ်တည်ခြင်းလည်း မည်၏။ “ကုသိုလ်ကောင်းမှုတို့၌ မမေ့မလျော့ရခြင်း” စသော မင်္ဂလာတရားနှင့်လည်း ညီ၏။ ဝါ-မင်္ဂလာရှိပေ၏။</p> <p>ရှေးဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့သည် အရုဏ်ဦး နိုးထစ ကာလမှာ ဘုရားဝတ်ပြုခြင်း၊ မေတ္တာပို့သခြင်း၊ ကုသိုလ်အမျှကို ပေးဝေခြင်းဖြင့် ကြေးစည်သံတဝေဝေ လွင့်ပျံ့အောင် ရိုက်ခတ်လေ့ရှိကြသည်။ ကြေးစည်သံသည် ဘာသာတရား ကိုင်းရှိုင်းမှု၏ သင်္ကေတ၊ သူတော်ကောင်း၏ သဘာဝ၊ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု၏ အလှအပတစ်ခု ဖြစ်၏။ ထို အစဉ်အလာကောင်းကို ထိန်းသိမ်းသည့်အနေဖြင့် ယခုကာလ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦးသည် အရုဏ်ဦးကာလမှာ မေတ္တာဖြင့် နိုးထယုံမျှဖြင့် မပြည့်စုံသေး။ ရှေးဗုဒ္ဓဘာသာဝင် သူတော်စင်တို့၏ အစဉ်အလာအတိုင်း ဘုရားဝတ်တက်ခြင်း၊ မေတ္တာပို့ခြင်း စသည်ကို ပြုလုပ်ရန် မျက်နှာသစ်ခြင်း၊ အခင်းကြီး အခင်းငယ် သွားလာခြင်းကိစ္စ ပြီးလျှင် ဘုရားစင်ရှိရာသို့ ချဉ်းကပ်သင့်ပေသည်။</p> <h3>(ခ) ရတနာသုံးပါးအား ရှိခိုးခြင်း</h3> <p>ရတနာသုံးပါးကို ရှိခိုးသည့်အခါ ထိခြင်းငါးပါးဖြင့် ရှိခိုးရ၏။ “ခြေ, လက်, နဖူး၊ တံတောင်, ဒူး၊ ငါးဦး ကြမ်းမှာတည်” ဟူသည်နှင့်အညီ-<br> (၁) ခြေဖျားနှင့် ကြမ်းပြင် ထိခြင်း၊<br> (၂) လက်ဖဝါးနှင့် ကြမ်းပြင် ထိခြင်း၊<br> (၃) နဖူးနှင့် ကြမ်းပြင် ထိခြင်း၊<br> (၄) တံတောင်နှစ်ဖက်နှင့် ကြမ်းပြင် ထိခြင်း၊<br> (၅) ဒူးနှစ်ဖက်နှင့် ကြမ်းပြင် ထိခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-53 <hr> ဤငါးမျိုးဖြင့် ထိခြင်းကို ထိခြင်း (တည်ခြင်း) ငါးပါး ဟု ခေါ်ပါသည်။ ထိုသို့ ရှိခိုးရာတွင် ရတနာသုံးပါး၏ ဂုဏ်တော်ကို ရည်မှန်း၍ -</p> <p>ဗုဒ္ဓံ ပူဇေမိ (မြတ်စွာဘုရားကို + ပူဇော်ပါ၏)<br> ဓမ္မံ ပူဇေမိ (တရားတော်မြတ်ကို + ပူဇော်ပါ၏)<br> သံဃံ ပူဇေမိ (သံဃာတော်မြတ်ကို + ပူဇော်ပါ၏)<br> ဟူ၍ စိတ်ဖြင့်ဖြစ်စေ၊ နှုတ်ဖြင့် အသံထွက် ရွတ်ဆို၍ဖြစ်စေ ရှိခိုးဦးချရပါမည်။</p> <p>ယင်းနောက် “ဩကာသကန်တော့ချိုး” ဖြင့် အပြစ်ခပ်သိမ်း ပပျောက်စေရန် ကန်တော့ရမည်။ မိမိအိမ်၌ရှိသော ဘုရားဆင်းတုတော်ရှေ့၌ ဆိုရန် ဖြစ်၏။</p> <h3>(ဂ) ဩကာသ ကန်တော့ချိုး</h3> <p>ဩကာသ ဩကာသ ဩကာသ၊ ကာယကံ ဝစီကံ မနောကံ သဗ္ဗဒေါသ ခပ်သိမ်းသော အပြစ်တို့ကို ပျောက်ပါစေခြင်းအကျိုးငှာ ပထမ ဒုတိယ တတိယ၊ တစ်ကြိမ် နှစ်ကြိမ် သုံးကြိမ်မြောက်အောင် ဘုရားရတနာ တရားရတနာ သံဃာရတနာ၊ ရတနာမြတ်သုံးပါးတို့ကို အရိုအသေ အလေးအမြတ် လက်အုပ်မိုး၍ ရှိခိုးပူဇော် ဖူးမြော်မာန်လျှော့ ကန်တော့ပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>ကန်တော့ရသော အကျိုးအားကြောင့် အပါယ်လေးပါး၊ ကပ်သုံးပါး၊ ရပ်ပြစ်ရှစ်ပါး၊ ရန်သူမျိုးငါးပါး၊ ဝိပတ္တိတရားလေးပါး၊ ဗျသနတရား ငါးပါးတို့မှ အခါခပ်သိမ်း ကင်းလွတ်ငြိမ်းသည်ဖြစ်၍ မဂ်တရား ဖိုလ်တရား နိဗ္ဗာန်တရားတော်မြတ်ကို ရပါလို၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>(ကန်တော့သူဆိုရန်) အကယ်၍ ဘုန်းကြီးထံမှာ ဆိုပါက ဘုန်းကြီးက ဆုပေးလျှင် “ပေးသောဆုနှင့် ပြည့်စုံရပါလို၏” ဟု ဆိုရမည်။</p> <h3>(ဃ) သရဏဂုံနှင့် ငါးပါးသီလတောင်းပုံ ပါဠိ</h3> <p>အဟံ ဘန္တေ တိသရဏေန သဟ ပဉ္စသီလံ ဓမ္မံ ယာစာမိ၊ အနုဂ္ဂဟံ ကတွာ သီလံ ဒေထ မေ ဘန္တေ။</p> <p>ဒုတိယမ္ပိ အဟံ ဘန္တေ တိသရဏေန သဟ ပဉ္စသီလံ ဓမ္မံ ယာစာမိ၊ အနုဂ္ဂဟံ ကတွာ သီလံ ဒေထ မေ ဘန္တေ။</p> <p>တတိယမ္ပိ အဟံ ဘန္တေ တိသရဏေန သဟ ပဉ္စသီလံ ဓမ္မံ ယာစာမိ၊ အနုဂ္ဂဟံ ကတွာ သီလံ ဒေထ မေ ဘန္တေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-54 <hr> ဘုန်းကြီးထံမှာ ဖြစ်ပါက “ယမဟံ ဝဒါမိ၊ တံ ဝဒေထ (ငါဆိုသော စကားကို လိုက်ဆိုကြ)” ဟု ဆိုသောအခါ “အာမ ဘန္တေ (မှန်ပါဘုရား)” ဟု ဆိုရမည်။</p> <h3>ဘုရားရှိခိုးပုံ</h3> <p>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။ (သုံးကြိမ်ဆို)</p> <h3>သရဏဂုံ ဆောက်တည်ပုံပါဠိ</h3> <p>ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။<br> ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။<br> သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။</p> <p>ဒုတိယမ္ပိ ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။<br> ဒုတိယမ္ပိ ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။<br> ဒုတိယမ္ပိ သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။</p> <p>တတိယမ္ပိ ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။<br> တတိယမ္ပိ ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။<br> တတိယမ္ပိ သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ။</p> <p>ဘုန်းကြီးထံမှာ ဖြစ်က “တိသရဏဂမနံ ပရိပုဏ္ဏံ (သရဏဂုံ ဆောက်တည်ခြင်း ကိစ္စ ပြည့်စုံပြီ)” ဟု ဘုန်းကြီးက ဆိုသောအခါ “အာမ ဘန္တေ (မှန်ပါဘုရား)” ဟု ဆိုရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-55 <hr></p> <h3>ငါးပါးသီလ ခံယူဆောက်တည်ပုံ ပါဠိ</h3> <p>၁။ ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၂။ အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၃။ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၄။ မုသာဝါဒါ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၅။ သုရာမေရယမဇ္ဇပ္ပမာဒဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။</p> <p>(“အာမ ဘန္တေ” ဟု ကန်တော့သူကဆိုရန်)</p> <p>ဘုန်းကြီးထံမှာ ဖြစ်က “တိသရဏေန သဟ ပဉ္စသီလံ ဓမ္မံ သာဓုကံ ကတွာ အပ္ပမာဒေန သမ္ပာဒေထ (သရဏဂုံနှင့် ငါးပါးသီလကို ကောင်းကောင်းမွန်မွန် မမေ့မလျော့ စောင့်ရှောက်လေ)” ဟု ဆိုသောအခါ “အာမ ဘန္တေ (မှန်ပါဘုရား)” ဟု ဆိုရမည်။<br> ငါးပါးသီလ ဆောက်တည်ပုံ ပြီး၏။</p> <h3>(င) ရှစ်ပါးသီလ တောင်းခံပုံ ပါဠိ</h3> <p>(ဩကာသ-ဆိုရန်)</p> <p>အဟံ ဘန္တေ တိသရဏေန သဟ အဋ္ဌင်္ဂသမန္နာဂတံ ဥပေါသထသီလံ ဓမ္မံ ယာစာမိ၊ အနုဂ္ဂဟံ ကတွာ သီလံ ဒေထ မေ ဘန္တေ။</p> <p>ဒုတိယမ္ပိ...<br> တတိယမ္ပိ...</p> <p>(နမော တဿနှင့် သရဏဂုံ ဆိုရန်)</p> <h3>ရှစ်ပါးသီလ ခံယူဆောက်တည်ပုံ ပါဠိ</h3> <p>၁။ ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၂။ အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၃။ အဗြဟ္မစရိယာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> <br>စာမျက်နှာ-56 <hr> ၄။ မုသာဝါဒါ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၅။ သုရာမေရယမဇ္ဇပ္ပမာဒဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၆။ ဝိကာလဘောဇနာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။</p> <p>၇။ နစ္စ ဂီတ ဝါဒိတ ဝိသူက ဒဿန မာလာ ဂန္ဓ ဝိလေပန ဓာရဏ မဏ္ဍန ဝိဘူသနဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။</p> <p>၈။ ဥစ္စာသယန မဟာသယနာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။</p> <p>(“အာမ ဘန္တေ” ဟု ဆိုရန်)</p> <p>ရှစ်ပါးသီလ ဆောက်တည်ပုံ ပြီး၏။</p> <h3>(စ) ကိုးပါးသီလ တောင်းခံပုံ ပါဠိ</h3> <p>(ဩကာသ-ဆိုရန်)</p> <p>အဟံ ဘန္တေ တိသရဏေန သဟ နဝင်္ဂ သမန္နာဂတံ ဥပေါသထသီလံ ဓမ္မံ ယာစာမိ၊ အနုဂ္ဂဟံ ကတွာ သီလံ ဒေထ မေ ဘန္တေ။</p> <p>ဒုတိယမ္ပိ...<br> တတိယမ္ပိ...</p> <p>(နမော တဿနှင့် သရဏဂုံ ဆိုရန်)</p> <h3>ကိုးပါးသီလ ခံယူဆောက်တည်ပုံ ပါဠိ</h3> <p>(၁) မှ (၈) အထိ ရှစ်ပါးသီလ ဆောက်တည်စဉ်က ဆိုသည့်အတိုင်း ဆိုရန်။<br> (၉) မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာ သဗ္ဗပါဏဘူတေသု ဖရိတွာ ဝိဟရာမိ။</p> <p>ကိုးပါးသီလ ဆောက်တည်ပုံ ပြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-57 <hr> (ဆ) အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ တောင်းခံပုံ ပါဠိ<br> (ဩကာသ-ဆိုရန်)</p> <p>အဟံ ဘန္တေ တိသရဏေန သဟ အာဇီဝဋ္ဌမကသီလံ ဓမ္မံ ယာစာမိ၊ အနုဂ္ဂဟံ ကတွာ သီလံ ဒေထ မေ ဘန္တေ။</p> <p>ဒုတိယမ္ပိ...<br> တတိယမ္ပိ...</p> <p>(နမော တဿနှင့် သရဏဂုံ ဆိုရန်)</p> <h3>အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ ခံယူဆောက်တည်ပုံ ပါဠိ</h3> <p>၁။ ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၂။ အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၃။ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၄။ မုသာဝါဒါ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၅။ ပိသုဏဝါစာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၆။ ဖရုသဝါစာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၇။ သမ္ဖပ္ပလာပါ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။<br> ၈။ မိစ္ဆာဇီဝါ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ။</p> <p>အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ ဆောက်တည်ပုံ ပြီး၏။</p> <h3>(ဇ) ဆွမ်း၊ ရေချမ်း၊ ပန်း၊ ဆီမီး ကပ်လှူခြင်း</h3> <h3>(၁) ဆွမ်းတော်ကပ်နှင့် ဆုတောင်း</h3> <p>အရဟတာဒိနဝဂုဏေဟိ၊ အရဟံ အစရှိသော ကိုးပါးသော ဂုဏ်တော်တို့နှင့်။ သမန္နာဂတံ၊ ပြည့်စုံတော်မူသော။ နာထံ လူ နတ်တို့၏ ကိုးကွယ်ရာ ဖြစ်တော်မူသော။ ဗုဒ္ဓံ၊ သက်တော်ထင်ရှား သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရားကို။ ဥဒ္ဒိဿ၊ ရည်မှတ်၍။ စေတိယဿ၊ ဓာတုစေတီ, ဓမ္မစေတီ, ဥဒ္ဒိဿစေတီ, ပရိဘောဂစေတီတော်မြတ်အား။ ဝဏ္ဏ ဂန္ဓ ရသ သမ္ပန္နံ၊ အဆင်း အနံ့, အရသာနှင့် ပြည့်စုံသော။ ဣမံ ပိဏ္ဍပါတခါဒနိယဘောဇနီယံ၊ ဤဆွမ်းခဲဖွယ် ဘောဇဉ် ချိုချဉ်အရသာကို။ သက္ကစ္စံ ရိုရိုသေသေ။ ဒေမိ၊ နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း လှူဒါန်းပါ၏ဘုရား။ ပူဇေမိ၊ နိဗ္ဗာန်ရည်မျှော် ပူဇော်ပါ၏ အရှင်ဘုရား။<br> <br>စာမျက်နှာ-58 <hr></p> <h3>ဆုတောင်းပါဠိ။</h3> <p>ဣဒံ မေ ပုညံ အာသဝက္ခယာဝဟံ ဟောတု။</p> <p>အနက်။<br> တပည့်တော်၏။ ဣဒံ ပုညံ၊ ဤကောင်းမှုသည်။ အာသဝက္ခယာဝဟံ၊ အာသဝေါတရား လေးပါးတို့၏ ကုန်ရာ ကုန်ကြောင်းဖြစ်သော မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို ဧကန်ရောက်အောင် ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။ ဟောတု၊ ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <h3>(၂) ရေချမ်းကပ်နှင့် ဆုတောင်း</h3> <p>အရဟတာဒိနဝဂုဏေဟိ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> သမန္နာဂတံ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> နာထံ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> ဗုဒ္ဓံ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> ဥဒ္ဒိဿ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> စေတိယဿ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> သုဒ္ဓသီတလပသန္နံ၊ သန့်ရှင်းအေးမြ ကြည်လင်လှသော။ ဣမံ ပါနီယပရိဘောဇနီယံ၊ ဤသောက်တော်ရေ သုံးတော်ရေကို။</p> <p>သက္ကစ္စံ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> ဒေမိ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> ပူဇေမိ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> ဆုတောင်းပါဠိ / အနက် = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)</p> <h3>(၃) ပန်းတော်ကပ်နှင့်ဆုတောင်း</h3> <p>အရဟတာဒိ နဝဂုဏေဟိ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> သမန္နာဂတံ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> နာထံ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> ဗုဒ္ဓံ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> ဥဒ္ဒိဿ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> စေတိယဿ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> <br>စာမျက်နှာ-59 <hr> ဝဏ္ဏ ဂန္ဓသမ္ပန္နံ၊ အဆင်းအနံ့နှင့် ပြည့်စုံသော။ ဣမံ ပုပ္ဖံ၊ ဤပန်းကို။<br> သက္ကစ္စံ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> ဒေမိ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)<br> ပူဇေမိ = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)</p> <p>ဆုတောင်းပါဠိ / အနက် = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)</p> <h3>(၄) ဆီမီးတော်ကပ်နှင့် ဆုတောင်း</h3> <p>အရဟတာဒိနဝဂုဏေဟိ၊ အရဟံ အစရှိသော ကိုးပါးသော ဂုဏ်တော်တို့နှင့်။ သမန္နာဂတံ၊ ပြည့်စုံတော်မူသော။ သဗ္ဗညုတာနာဝရဏဉာဏေဟိ၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်, အနာဝရဏဉာဏ်တော်တို့ဖြင့်။ တိလောကေ၊ သုံးပါးသော လောက၌။ အဝိဇ္ဇာန္ဓကာရံ၊ အဝိဇ္ဇာတည်းဟူသော အမိုက်မှောင်ကို။ ဝိဓမိတွာ၊ ပယ်ဖျောက်၍။ ဇလံ ဇလန္တော၊ ထွန်းလင်း တောက်ပတော်မူစေနိုင်သော။ ဗုဒ္ဓံ၊ သက်တော်ထင်ရှား သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရားကို။ ဥဒ္ဒိဿ၊ ရည်မှတ်၍။ စေတိယဿ၊ ဓာတုစေတီ, ဓမ္မစေတီ, ဥဒ္ဒိဿစေတီ, ပရိဘောဂစေတီတော်မြတ်အား။ ပဘာဝဏ္ဏေဟိ၊ အရောင် အဆင်းတို့ဖြင့်။ အန္ဓကာရံ၊ အမိုက်အမှောင်ကို။ ဝိနာသကံ၊ ပယ်ဖျောက်တတ်သော။ ဣမံ ဒီပဇာလံ၊ ဤဆီမီးလျှံကို၊ သက္ကစ္စံ၊ ရိုရိုသေသေ။ ဒေမိ၊ နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း လှူဒါန်းပါ၏ ဘုရား။ ပူဇေမိ၊ နိဗ္ဗာန်ရည်မျှော် ပူဇော်ပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <p>ဆုတောင်းပါဠိ / အနက် = (ဆွမ်းကပ်နည်းတူဆို)</p> <h3>(ဈ) တောင်တွင်းကြီး ဆရာတော်ခင်ကြီးဖျော် ရေးသားသည့် လက်နက်ကိုးပါးအောင် ဘုရားရှိခိုး</h3> <p>ဝါတံ ဝဿဉ္စ ပါသာဏံ၊ အာဝုဓံ ဝါဠုကံ တထာ။<br> ကုက္ကုဋ္ဌံ ကလလင်္ဂါရံ၊ အန္ဓကာရန္တိမေ နဝ။<br> သတ္ထေ မာရေန ဝိဿဋ္ဌေ၊ ဝိဇယန္တံ ဇိနံ နမေ။<br> အဟမ္ပိ တေန ပုညေန၊ ဝိဇေယျံ သဗ္ဗမာယုဓေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-60 <hr> ဝါတံ၊ လောကထွတ်ထား တို့ဘုရားလျှင် ငါးပါးမာရ်ခြွေ ပလ္လင်ဗွေ၌ စံနေခိုက်ခါ မာရ်နတ်လာလျက် စက္ကဝါတိုက် တောင်နှင့်ရိုက် ပန်းမှိုက်မြူစုဏ် သေးဖွဲ့နုန့်သို့ မှုန့်မှုန့်ညက်ကြေ ပျက်ပစေဟု စေတနာဆိုး ပြုဖန်မျိုးသား မိုးရပ်သိမ့်ဟည်း မြေကြီးပဲ့တင် သစ်ပင်ကျောက်တုံး အိမ်အလုံးကို ချေမှုန်းဖြတ်ပိုင်း ရှစ်ရပ်တိုင်းမှ အုံ့မှိုင်းလေဆိုး မုန်တိုင်းလက်နက်မျိုးကိုလည်းကောင်း။ ဝဿဉ္စ၊ အဟုန်ဒီးဒီး စီးကျသွယ်သွယ် ရေပြင်ကျယ်၌ မှီဖွယ်ကင်းမည် သေစိမ့်ရည်၍ တစ်မည်ပြုစား ထန်းလုံးဖျားနှင့် တောင်ဖျားမျှခေါင် အမြင့်ဆောင်သား ရှစ်ဘောင်ရပ်ခန်း ပြည့်မောက်လှမ်းသည့် မိုးကြမ်းရေဆိုး လက်နက်မျိုးကို လည်းကောင်း။ ပါသာဏံ၊ ကျောက်ဖြင့် ကြိတ်ဖျက် မှုန့်မှုန့်ညက်လျှင် နှိပ်စက်စေရန် တစ်မည်ဖန်၍ နဘန်မိုးလုံး ထစ်ချုန်း ခြိမ့်ညံ တိုက်ခတ်သံနှင့် အလျှံဖြိုးဖြိုး ကျောက်ခဲကျောက်စိုင်မိုးကိုလည်းကောင်း။ အာဝုဓံ၊ အသွေးတခြား အသားတစ်ထွေ အရေတစ်မျိုး အရိုးတစ်ဂိုဏ်း ထိုးခုတ်ပိုင်း၍ မဆိုင်းသေရန် ပြုစီမံသား အလျှံပြိုးပြက် မိုးလုံးလက်အောင် တစ်ဘက်အသွား နှစ်ဘက်သွားဟု လှံဓား စသည် အမည်မည်လျှင် စုံစီဖန်ပျိုး လက်နက်မိုးကို လည်းကောင်း။ ဝါဠုကံ တထာ၊ ထွက်လေ ဝင်လေ နှစ်ထွေမရှိ သဲဖြင့်ပိ၍ မချိသေအောင် ပြုဆောင်ဖန်ပျိုး သဲထုမိုးကိုလည်းကောင်း။ ကုက္ကုဋ္ဌံ၊ တစိမ့်စိမ့်ပူ သေအောင်ဟူ၍ သူအကြံပျိုး ပြာပူမိုးကိုလည်းကောင်း။ ကလလံ၊ ကျိုက်ကျိုက်ပွက်ဆူ အပူအခိုး ရွှံ့ညွန်မိုးကိုလည်းကောင်း။ အင်္ဂါရံ၊ တခဏချင်း အပြင်းပူလောင် သေအောင် ဖန်ပျိုး မီးကျီးမိုးကိုလည်းကောင်း။ အန္ဓကာရံ၊ ကြည့်သော်မစွမ်း စွမ်းသော်မထင် ကြောက်စိတ်ဝင်၍ အလျင်သေရန် တဖန်ပြုဆောင် အမိုက်မှောင်ကိုလည်းကောင်း။</p> <p>ဣတိ၊ ဤသို့။ မာရေန ဝိဿဋ္ဌေ၊ မာရ်နတ်မိစ္ဆာ အယုတ်တမာလျှင် ကြိမ်းကာဆင့်ဆင့် ပစ်လွှင့်အပ်ကုန်သော။ ဣမေ နဝ သတ္ထေ၊ လေ, မိုး, ကျောက်, သံ၊ ညွန်, မီးခဲနှင့်၊ ပြာခဲ, မိုက်မှောင်၊ ပြောင်ပြောင်လက်နက် ရောင်ပြိုးပြက်ဟု ကိုးချက်ရန်စွယ် လက်နက်မျိုးအန္တရာယ်တို့ကို။ ဝိဇယန္တံ၊ ဗိုလ်ပါအပေါင်း သောင်း ကုဋေအား ဆောင်နိုင်ငြားလည်း ရိုက်လား ပုတ်လား အဘအပါးဝယ် ဆိုးဝါးမာန်မူ သားငယ်တူသို့ သီတဂူနှုန်း ကြည်နှလုံးဖြင့် မြေလုံးငြိမ့်အောင် သက်သေဆောင်၍ အောင်တော်မူကြီး အောင်တော်မူထသော (ဝါ) အောင်တော်မူသောကြောင့်။ ဇိနံ၊ ဇိနဟူသည် အမည်တံဆိပ် ဘွဲ့ပုံလိပ်ဖြင့် ခတ်နှိပ်ပေါ်ထင် အောင်ပွဲရှင် မြတ်စွာဘုရားကို။ နမေ-နမာမိ၊ ကိုယ်နှုတ်နှလုံး သုံးပါးပျောင်းပျော့ မာန်ကိုလျှော့၍ ကန်တော့ ရှိခိုးပါ၏။ မြတ်စွာဘုရား၊ အဟမ္ပိ၊ စတုသမုဋ္ဌာန် ပြုလုပ်ဖန်သည့်<br> <br>စာမျက်နှာ-61 <hr> ရုပ်နာမ်ပေါင်းချုပ် အကျွန်ုပ်သည်လည်း။ တေန ပုညေန၊ လက်နက်မျိုးကို ဖျက်ချိုးနှိမ်ဖူး ဂုဏ်ကျေးဇူးဖြင့် ချီးကျူးဝန္ဒနာ စေတနာပဏာမ မြတ်ပုညကြောင့် သဗ္ဗမာယုဓေ၊ သေနတ်လေးမြား ဓားလှံမီးပေါက် အမြောက် စိန် ဗုံး ချေမှုန်းခွင်းဖြတ် အကျဉ်းမှတ်သော် လွှတ်အပ်, မလွှတ်အပ် နှစ်ရပ်ကျုံးခြုံ အလုံးစုံသော လက်နက်မျိုးတို့ကို။ ဝိဇေယျံ၊ ယနေ့ကစ နိဗ္ဗာန်ရသည့် ကာလတခွင် သံသာပြင်ဝယ် မမြင်ရ မကြားရ အဝေးကပင် အောင်ရ, နိုင်ရ အောင်နိုင်ရသည့်ကိုယ် ဖြစ်ရပါလို၏ မြတ်စွာဘုရား။</p> <p>လက်နက်ကိုးပါးအောင် ဘုရားရှိခိုးပြီး၏။</p> <h3>(ည) မေတ္တာပို့ခြင်း</h3> <p>ဘုရားရှိခိုးပြီးနောက် ပရိတ်ကြီး (၁၁) သုတ်မှ လိုရာသုတ်ကို ဖြစ်စေ၊ ဤကျမ်းစာအုပ်ပါ အန္တရာယ်ကင်း ပရိတ်ဂါထာကို ဖြစ်စေ၊ အခြား မိမိတို့ ကြိုက်နှစ်သက်ရာ ပရိတ်ဂါထာများကို ဖြစ်စေ ရွတ်ပွား၍ ဘဝအတွက် အရံအတား ပြုလုပ်ရပါမည်။</p> <p>ပရိတ်တော်အရံအတားပြုပြီးနောက် သတ္တဝါတို့အား မေတ္တာပို့သရမည်။ ဤကျမ်းစာအုပ်၌ ဖော်ပြထားသည့် မေတ္တာပို့ကား အရပ်မျက်နှာ အသီးသီးကို ဖြန့်ကြက်၍ ပို့သသော (ဒိသာဖရဏ) မေတ္တာပို့ဖြစ်၏။ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက အဘိဓဇမဟာရဋ္ဌဂုရု ဘဒ္ဒန္တဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသဆရာတော်က ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ် ပါဠိတော်နှင့်အညီ ရေးသားတော်မူသည့် မေတ္တာပို့ ဖြစ်သည်။<br> (၁) အရှေ့အရပ်၌ရှိသော အနန္တစကြဝဠာ အနန္တသတ္တဝါတို့-<br> ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဒေါသခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> နှလုံးစိတ်ဝမ်း အေးချမ်းကြပါစေ။<br> (၂) အနောက်အရပ်၌ရှိသော အနန္တစကြဝဠာ အနန္တသတ္တဝါတို့-<br> ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဒေါသခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> နှလုံးစိတ်ဝမ်း အေးချမ်းကြပါစေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-62 <hr> (၃) မြောက်အရပ်၌ရှိသော အနန္တစကြဝဠာ အနန္တသတ္တဝါတို့-<br> ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဒေါသခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> နှလုံးစိတ်ဝမ်း အေးချမ်းကြပါစေ။<br> (၄) တောင်အရပ်၌ရှိသော အနန္တစကြဝဠာ အနန္တသတ္တဝါတို့-<br> ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဒေါသခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> နှလုံးစိတ်ဝမ်း အေးချမ်းကြပါစေ။<br> (၅) အရှေ့တောင်ထောင့်အရပ်၌ရှိသော အနန္တစကြဝဠာ အနန္တသတ္တဝါတို့-<br> ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဒေါသခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> နှလုံးစိတ်ဝမ်း အေးချမ်းကြပါစေ။<br> (၆) အနောက်မြောက်ထောင့်အရပ်၌ရှိသော အနန္တစကြဝဠာ အနန္တသတ္တဝါတို့-<br> ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဒေါသခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> နှလုံးစိတ်ဝမ်း အေးချမ်းကြပါစေ။<br> (၇) အရှေ့မြောက်ထောင့်အရပ်၌ရှိသော အနန္တစကြဝဠာ အနန္တသတ္တဝါတို့-<br> ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဒေါသခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> နှလုံးစိတ်ဝမ်း အေးချမ်းကြပါစေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-63 <hr> (၈) အနောက်တောင်ထောင့်အရပ်၌ရှိသော အနန္တစကြဝဠာ အနန္တသတ္တဝါတို့-<br> ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဒေါသခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> နှလုံးစိတ်ဝမ်း အေးချမ်းကြပါစေ။<br> (၉) အောက်အရပ်၌ရှိသော ထက်ဝန်းကျင် အနန္တစကြဝဠာ အပါယ်ဘုံသား အနန္တသတ္တဝါတို့-<br> ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဒေါသခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> နှလုံးစိတ်ဝမ်း အေးချမ်းကြပါစေ။<br> (၁၀) အထက်အရပ်၌ရှိသော ထက်ဝန်းကျင် အနန္တစကြဝဠာ အနန္တ နတ်ဗြဟ္မာတို့-<br> ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဒေါသခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။<br> နှလုံးစိတ်ဝမ်း အေးချမ်းကြပါစေ။</p> <h3>မေတ္တာဘာဝနာ (၁၁)မျိုး</h3> <p>ဤ မေတ္တာဘာဝနာ (၁၁) မျိုးကား မေတ္တသုတ် ပရိတ်တော်လာ မေတ္တာပို့နည်း ဖြစ်သည်။ တိပိဋကဓရ ဓမ္မာဘဏ္ဍာဂါရိက အဘိဓဇမဟာရဋ္ဌဂုရု ဘဒ္ဒန္တဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသ ဆရာတော်က ရွတ်ဆိုလွယ်စေရန် သံပေါက်ကဗျာဖြင့် ရေးဖွဲ့ထားပါသည်။</p> <p>(၁) လုံးစုံများစွာ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။</p> <p>(၂) ကြောက်တတ်, မကြောက်တတ်၊ နှစ်ရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။</p> <br>စာမျက်နှာ-64 <hr> (၃) မြင်အပ်, မမြင်အပ်၊ နှစ်ရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။</p> <p>(၄) ဝေးနေ နီးနေ၊ နှစ်ထွေများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။</p> <p>(၅) ဘဝဇာတ်ဆုံး၊ မဆုံးများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။</p> <p>(၆) ရှည်, တို, အလတ်၊ သုံးရပ်ခန္ဓာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။</p> <p>(၇) ကြီး, ငယ်, အလတ်၊ သုံးရပ်ခန္ဓာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။</p> <p>(၈) ဆူ, ကြုံ, အလတ်၊ သုံးရပ်ခန္ဓာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။</p> <p>(၉) လူအချင်းချင်း၊ လှည့်ပတ်ခြင်း၊ ကင်းရှင်းကြပါစေ။<br> (၁၀) အထင်သေးခြင်း၊ အချင်းချင်း၊ ကင်းရှင်းကြပါစေ။<br> (၁၁) ဆင်းရဲလိုခြင်း၊ အချင်းချင်း၊ ကင်းရှင်းကြပါစေ။</p> <p>မေတ္တာပို့ပြီး၏။</p> <h3>(ဋ) ဆုတောင်းအမျှဝေ</h3> <p>မေတ္တာပို့ပြီးသောအခါ အာနာပါန (ထွက်သက် ဝင်သက် ရှုမှတ်မှု) စသော သမထကျင့်စဉ် တစ်မျိုးမျိုးကို ဖြစ်စေ၊ ဝိပဿနာကျင့်စဉ်ကိုဖြစ်စေ ရှုမှတ်ရမည်။ လုပ်ငန်းအားလုံး ပြီးဆုံးပြီးနောက် ပြုလုပ်ပြီးသမျှ ကုသိုလ်ကောင်းမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ဆုတောင်းပြီး အမျှဝေရမည် ဖြစ်သည်-<br> <br>စာမျက်နှာ-65 <hr> ဤသို့ပြုရ၊ မြတ်ပုညကြောင့်၊ ချမ်းမြအေးကြည်၊ ဘေးမဲ့မည်သည့်၊ ရွှေပြည်ထုတ်ချောက်၊ လမ်းမကောက်ဘဲ၊ ရောက်ရပါလို၊ တောင်းဆုဆို၏။ ထိုထိုဘဝ၊ ကျင်လည်ရလည်း၊ ဒုက္ခဘေးဒဏ်၊ ရန်မာန်အပေါင်း၊ မကောင်းဟူသမျှ၊ မတွေ့ရဘဲ၊ သဗ္ဗဣစ္ဆာ၊ မင်္ဂလာကို၊ ရွယ်ကာ တ-တိုင်း ရစေသော်။</p> <p>ယနေ့ယခု၊ ပြုပြုသမျှ၊ မြတ်ဘာဂကို၊ မိဘဆရာ၊ မျိုးသဟာနှင့်၊ ကိုယ်မှာ စောင့်ကြပ်၊ ကိုယ်စောင့်နတ်က၊ အရင်းစ၍၊ ရှိသမျှလုံးစုံ၊ ဘုံသုံးဆယ်တစ်၊ ဖြစ်ဖြစ်သမျှ၊ ဝေနေယျတို့၊ ရကြပါစေ၊ ပေးငှဝေသည်၊ များထွေ သာဓု ခေါ်စေသော်။</p> <p>ဆုတောင်းအမျှဝေ ပြီး၏။</p> <h3>(ဌ) သီလခံယူခြင်း၊ ဘုရားရှိခိုးခြင်း စသည်တို့၏ အကျိုးများ</h3> <p>ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦးသည် နေ့စဉ်နှင့်အမျှ သီလခံယူခြင်း၊ ဘုရားရှိခိုးခြင်း စသော ကုသိုလ်မှုကို ပြုကြ၏။ ယင်းသို့ပြုရခြင်း၏ အကျိုးကျေးဇူးကို သိထားပါမှ မိမိ၏ ကုသိုလ်မှုကို ပိုမို၍ အားတက်ကြည်ညိုနိုင်မည် ဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ဤသို့ သိမှတ်လွယ်ရုံ အကျဉ်းမျှ ဖော်ပြပါမည်။</p> <h3>(၁) သီလဆောက်တည်ခြင်း၏ အကျိုး</h3> <p>ဝိမာနဝတ္ထုတော်တွင် ဥတ္တရာနတ်သမီး၊ သောဏဒိန္ဒာနတ်သမီး၊ ဥပေါသထာနတ်သမီးတို့သည် ဥပုသ်သီလ ဆောက်တည်ကျင့်သုံးသဖြင့် ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော နတ်စည်းစိမ်ကို ရရှိကြောင်း ဖော်ပြထား၏။ ဥပုသ်သီလ ဆောက်တည်သဖြင့် ကောင်းကျိုးရသော အခြားသာဓက ဝတ္ထုများလည်း များစွာ ရှိပေသေး၏။ သို့ဖြစ်၍ ဥပုသ်သီလကို မပြတ် စောင့်ထိန်းသင့်ကြပါသည်။</p> <h3>(၂) ဘုရားရှိခိုးခြင်း၏ အကျိုး</h3> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓ ရွှေလက်ထက်တော်အခါက မဋ္ဌကုဏ္ဍလီ အမည်ရှိ လူတစ်ဦးသည် သေလုဆဲဆဲ အိပ်ရာထဲ လဲနေ၏။ ထိုသူသေလျှင် ငရဲသို့ ကျရောက်မည်ဖြစ်ကြောင်း မြတ်ဗုဒ္ဓက မြင်တော်မူ၏။ မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ထိုသူအား ကယ်တင်လိုသဖြင့် ထိုသူနေထိုင်ရာ အိမ်ရှေ့သို့ ကြွရောက်ရပ်တန့်ပြီး ရောင်ခြည်တော်တို့ကို လွှတ်တော်မူသည်။ ထိုသူသည် ဘုရားရှင်အား ဖူးမြင်ခွင့်ရသဖြင့် ကြည်ညိုစိတ်ပေါ်လာပြီး အိပ်လျက်ပင် ရှိခိုး၏။ မကြာခင် ထိုသူ သေလွန်လျှင် နတ်ပြည်၌ တစ်ဆယ့်နှစ်ယူဇနာ ရှိသော ရွှေဗိမာန်ရှင် နတ်သားဖြစ်လေသည်။^၁<br> ၁။ ဝိမာန ဋ္ဌ။ မဋ္ဌကုဏ္ဍလိဝိမာန ဝတ္ထု။<br> <br>စာမျက်နှာ-66 <hr> ထိုမျှရှိခိုး၍ အကျိုးရသည်ကို ထားဘိဦး၊ သုမေဓာဘုရားလက်ထက်တော်က ဥပါသကာတစ်ဦးသည် သူတစ်ပါးတို့အား စေတီတော်ကို ရှိခိုးရန် တိုက်တွန်းသဖြင့် သေလွန်သောအခါ တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ နတ်သားဖြစ်ရလေသည်။^၁</p> <h3>(၃) မေတ္တာပို့သခြင်းအကျိုး</h3> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား လက်ထက်တော်အခါက တောကျောင်းနေ ရဟန်းငါးရာတို့ကို နတ်ဘီလူးတို့က ခြောက်လှန့်ကြ၏။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းတို့သည် တရားအားထုတ်သော်လည်း တရားထူးကို မရနိုင်ကြ။ မြတ်ဗုဒ္ဓက ထိုရဟန်းတို့အား နတ်ဘီလူးတို့ ခြောက်လှန့်မှုမပြုရန် မေတ္တသုတ်ပရိတ်တော်ကို ဟောကြားသင်ပြတော်မူသည်။ ထိုရဟန်းတို့သည် မေတ္တသုတ်ပရိတ်တော်ကို ရွတ်ဆို၍ မေတ္တာပို့သဖြင့် နတ်ဘီလူးတို့ ခြောက်လှန့်မှု ကင်းဝေးခဲ့၏။</p> <p>ထိုမျှ သာမက မေတ္တာ၏ အကျိုး (၁၁) မျိုးကို ရရှိနိုင်ကြပေသေးသည်။ ယင်းတို့ကား-<br> (၁) ချမ်းသာစွာ အိပ်ရခြင်း၊<br> (၂) ချမ်းသာစွာ နိုးထရခြင်း၊<br> (၃) အိပ်မက်ဆိုးကို မမြင်မက်ခြင်း၊<br> (၄) နတ်တို့က စောင့်ရှောက်ခြင်း၊<br> (၅) လူအများ ချစ်ခင်ခြင်း၊<br> (၆) မီးဘေး မသင့်နိုင်ခြင်း၊<br> (၇) အဆိပ်, လက်နက် မသင့်ရောက်နိုင်ခြင်း၊<br> (၈) စိတ်တည်ကြည်ခြင်း၊<br> (၉) မျက်နှာကြည်လင်ခြင်း၊<br> (၁၀) တွေဝေစွာ မသေရခြင်း၊<br> (၁၁) သေလွန်လျှင် ဗြဟ္မာ့ပြည် ရောက်နိုင်ခြင်း-<br> ဟူ၍ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးရှိကြောင်း ပြဆိုထားပါသည်။</p> <h3>(၄) ဆွမ်းကပ်လှူရခြင်းအကျိုး</h3> <p>ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ အာစာမဒါယိကာ အမျိုးသမီးသည် သူဌေးအိမ်မှ စားကြွင်းစားကျန် ထမင်းချိုးကို ရသဖြင့် အရှင်မဟာကဿပအား လှူဒါန်း၏။^၁<br> ၁။ ဝိမာန၊ ဋ္ဌ။ အနေကဝဏ္ဏနတ်သား ဝတ္ထု။<br> ၁။ ဝိမာန၊ ဋ္ဌ။ အာစာမဒါယိကာဝတ္ထု။<br> <br>စာမျက်နှာ-67 <hr> ထိုကုသိုလ်ကြောင့် သေလွန်လျှင် နိမ္မာနရတိနတ်ပြည်၌ နတ်သမီးဖြစ်ရလေသည်။ ဆွမ်းလှူသူများ ရရှိသော အခြားသာဓကဝတ္ထု များစွာ ရှိသေး၏။</p> <p>ဆွမ်းလှူသဖြင့် ရရှိနိုင်သော အကျိုးတရား (၅) မျိုးကိုလည်း အင်္ဂုတ္ထိုရ် ပါဠိတော် ဘောဇနသုတ်တွင် ပြဆိုထားပါသည်။ ယင်းတို့မှာ-<br> (၁) အသက်ရှည်ခြင်း၊<br> (၂) အဆင်းလှခြင်း၊<br> (၃) ကိုယ်စိတ်ချမ်းသာခြင်း၊<br> (၄) ခွန်အားဗလ ကြီးမားခြင်း၊<br> (၅) ဉာဏ်ပညာ ကြီးမားခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။</p> <h3>(၅) ရေချမ်းကပ်လှူရခြင်းအကျိုး</h3> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓ ရွှေလက်ထက်တော်က သာဝတ္တိမြို့နယ်ရှိ ကျေးရွာတစ်ရွာမှ အမျိုးသမီးတစ်ဦးသည် ဘုရားဖူးခရီးသည် ရဟန်းတော်များအား ရေလှူသဖြင့် သေလွန်လျှင် တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ နတ်သမီးဖြစ်ပြီး ခမ်းနားကြီးကျယ်သော နတ်စည်းစိမ်ကို ခံစားရလေသည်။^၂</p> <p>ထို့ပြင် ရေအကျိုး ဆယ်ပါးရှိကြောင်း လူအများ သိကြ၏။ ယင်းတို့ကား-<br> (၁) လျင်မြန်ခြင်း၊<br> (၂) သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ခြင်း၊<br> (၃) ကျော်ကြား လူသိများခြင်း၊<br> (၄) ဆာလောင် မွတ်သိပ်မှု ကင်းခြင်း၊<br> (၅) အခြွေအရံများခြင်း၊<br> (၆) အသက်ရှည်ခြင်း၊<br> (၇) အဆင်းလှခြင်း၊<br> (၈) ချမ်းသာကြီးခြင်း၊<br> (၉) ခွန်အားဗလ ကြီးမားခြင်း၊<br> (၁၀) ဉာဏ်ပညာ ကြီးမားခြင်းတို့ ဖြစ်ပါသည်။<br> ၂။ ဝိမာန၊ ဋ္ဌ။ လှေယာဉ်စီး နတ်သမီးဝတ္ထု။<br> <br>စာမျက်နှာ-68 <hr></p> <h3>(၆) ပန်းလှူရခြင်းအကျိုး</h3> <p>ကဿပမြတ်စွာဘုရား လက်ထက်တော်က အမျိုးသမီး လေးယောက်သည် ရဟန်းတစ်ပါးအား ပန်းတို့ကို လှူဒါန်းကြ၏။ သေလွန်လျှင် ထိုကုသိုလ်ကြောင့် တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ နတ်သမီးဖြစ်ပြီး နတ်စည်းစိမ်ကို ခံစားကြရလေသည်။ ဤသို့ဖြင့် ထိုနတ်ပြည်မှာ ဆက်ကာ ဆက်ကာ ဖြစ်ရပြီး ဤဘုရားလက်ထက်တွင် နတ်သမီးဘဝဖြင့် တရားနာကြရကာ သောတာပန်ဖြစ်ကြလေသည်။^၁</p> <p>ပန်းလှူသဖြင့် ရရှိသော အကျိုးများလည်း ရှိသေး၏။ ယင်းတို့ကား-<br> (၁) ရုပ်ရည်လှပခြင်း၊<br> (၂) ကိုယ်ခန္ဓာသန့်ရှင်းခြင်း၊<br> (၃) ခံတွင်း မွှေးကြိုင်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။</p> <h3>(၇) ဆီမီးလှူရခြင်းအကျိုး</h3> <p>ဂေါတမဗုဒ္ဓလက်ထက်တော်အခါက သာဝတ္ထိပြည်သူတစ်ဦးသည် တရားပွဲ၌ ဆီမီးညှိထွန်း လှူဒါန်းသဖြင့် သေလွန်သောအခါ တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရလေသည်။^၂</p> <p>ဆီမီးထွန်းသဖြင့် ရရှိနိုင်သော အခြားအကျိုးများလည်း ရှိပေသေး၏။ ယင်းတို့ကား-<br> (၁) ပကတိမျက်စိကြည်လင်းခြင်း၊<br> (၂) ဉာဏ်(မျက်စိ) ကြည်လင်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။</p> <h3>(ဍ) ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦး၏ တစ်နေ့တာကာလ</h3> <p>ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦးသည် အရုဏ်ဦးအခါ မေတ္တာဖြင့် နိုးထ၍ သီလခံယူခြင်း၊ ဘုရားရှိခိုးခြင်း စသော ကုသိုလ်ကောင်းမှုတို့ကို ပြုလုပ်ရမည်။ ယင်းနောက် စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး၊ အမျိုးဘာသာ သာသနာရေးတို့ကို ဆောင်ရွက်ကြရမည် ဖြစ်ပေသည်။ ဤသို့ဖြင့် တစ်နေ့တာ ကုန်ဆုံး၍ ညအိပ်ရာ<br> ၁။ ဝိမာန၊ ဋ္ဌ။ ပန်းလှူသော နတ်သမီးလေးယောက် ဝတ္ထု။<br> ၂။ ဝိမာန၊ ဋ္ဌ။ ဇောတိသရ နတ်သမီး ဝတ္ထု။<br> <br>စာမျက်နှာ-69 <hr> ဝင်သောအခါ အရုဏ်ဦးကာလကကဲ့သို့ပင် သီလခံယူခြင်း၊ ဘုရားရှိခိုးခြင်း စသော ကုသိုလ်ကောင်းမှုတို့ကို ပြုလုပ်ရမည်။</p> <p>ဤသို့ ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့်-</p> <p>“ဥစ္စာပေါမှု၊ ကုသိုလ်ပေါရာ၊<br> ပညာပေါငြား၊ ပေါသုံးပါးကို၊<br> မနားမနေ ကြိုးစားလေ”..</p> <p>ဟူသော အဆုံးအမကို လိုက်နာကျင့်ကြံရာရောက်ပေသည်။</p> <p>ထိုသူမျိုးသည် သောက်စားရမ်းကားခြင်း စသော မကောင်းမှုမျိုးကို ပြုလုပ်ရန် နေရာရှိမည်မဟုတ်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တိုင်းသည် ထိုသို့ ကျင့်ကြံနေထိုင်ရမည် ဖြစ်ပါသည်။ ဤသို့ဖြစ်လျှင် ထိုသူမျိုးတို့ နေထိုင်ရာ မြို့ရွာနိုင်ငံသည် အဘယ်မှာ မငြိမ်းချမ်း မသာယာဘဲ နေပါတော့မည်နည်း။ သို့ဖြစ်၍ လူသားလောက ငြိမ်းချမ်းသာယာမှု ရစေရန်အတွက် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များသည် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့ နေထိုင်ကျင့်ကြံနည်းဖြင့် တစ်နေ့တာကာလကို ကုန်လွန်စေရမည် ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-70 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၁၁ )</h3> <h3>ကျက်မှတ်ရန် ပါဠိနှင့် အနက်များ</h3> <h3>(က) ဘုရားဂုဏ်တော်ကိုးပါး ပါဠိနှင့် အနက်</h3> <h3>ဘုရားဂုဏ်တော်ကိုးပါး ပါဠိ</h3> <p>ဣတိပိ သော ဘဂဝါ-<br> (၁) အရဟံ<br> (၂) သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ<br> (၃) ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော<br> (၄) သုဂတော<br> (၅) လောကဝိဒူ<br> (၆) အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ<br> (၇) သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ<br> (၈) ဗုဒ္ဓေါ<br> (၉) ဘဂဝါ။</p> <h3>ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါးအနက်</h3> <h3>(၁) အရဟံဂုဏ်တော်။</h3> <p>သော ဘဂဝါ၊ သစ္စာလေးဆင့် ခိုင်လုံးရင့်ကာ ပွင့်လာခေါင်ဖျား ထိုအောင်တော်မူ မြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ ကိလေသာတို့မှ ကင်းဝေးတော်မူခြင်း, ကိလေသာ ရန်သူတို့ကို ပယ်သတ်တော်မူခြင်း, သံသရာစက်၏ အကန့်အထောက်တို့ကို ဖျက်ဆီးတော်မူခြင်း, ပူဇော်အထူးနှင့်တကွ ပစ္စည်းလေးပါးတို့ကို ခံယူတော်မူထိုက်ခြင်း, မကောင်းမှုကို ပြုလုပ်ဖွယ် ဆိတ်ကွယ်ရာ မရှိခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း။ အရဟံ၊ “အရဟံ” ဟူသော ဂုဏ်တော်မြတ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-71 <hr></p> <h3>(၂) သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်။</h3> <p>သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ သယမ္ဘူဉာဏ်တော်မြတ်ဖြင့် မိမိအလိုလို ကိုယ်တော်တိုင်သာလျှင် ကြွင်းမဲ့ ဥဿုံ အလုံးစုံသော ဉေယျဓံ တရားဟူသမျှတို့ကို ကောင်းစွာ မဖောက်မပြန် အမှန်ထိုးထွင်း အလင်းထပ်ပေါ် သိမြင်တော်မူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း။ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ “သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ” ဟူသော ဂုဏ်တော်မြတ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <h3>(၃) ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နဂုဏ်တော်။</h3> <p>သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ ဝိဇ္ဇာသုံးပါး ဝိဇ္ဇာရှစ်ပါး စရဏတရား တစ်ဆယ့်ငါးပါးတို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူသောအကြောင်းကြောင့်လည်း။ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော၊ “ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္န” ဟူသော ဂုဏ်တော်မြတ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <h3>(၄) သုဂတဂုဏ်တော်။</h3> <p>သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ ငြိကပ်မှုကင်း သန့်ရှင်းလှစွာ ကြွသွားတော်မူခြင်း, ကောင်းသော နိဗ္ဗာန်သို့ ဦးတည်၍ ကြွချီတော်မူခြင်း, အစွန်းတရား နှစ်ပါးမှ ကင်းလျက် အမှန်လမ်းဖြင့် ကြွသွားတော်မူခြင်း, သင့်တင့်လျောက်ပတ် ကောင်းမြတ်သော စကားတော်ကိုသာ မြွက်ဆိုတော်မူခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း။ သုဂတော၊ “သုဂတ” ဟူသော ဂုဏ်တော်မြတ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <h3>(၅) လောကဝိဒူဂုဏ်တော်။</h3> <p>သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ သတ္တလောက သင်္ခါရလောက ဩကာသလောက တည်းဟူသော လောကသုံးပါးတို့ကိုလည်းကောင်း, လောက၏ သဘာဝ, လောက၏ ဖြစ်ကြောင်းတရား, လောက၏ ချုပ်ငြိမ်းမှုနှင့် လောက၏ ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း အကျင့်ကောင်းကို လည်းကောင်း အကြွင်းမရှိ သိမြင်တော်မူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း။ လောကဝိဒူ၊ “လောကဝိဒူ” ဟူသော ဂုဏ်တော်မြတ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <h3>(၆) အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိဂုဏ်တော်။</h3> <p>သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ သီလဂုဏ်, သမာဓိဂုဏ်, ပညာဂုဏ်, ဝိမုတ္တိဂုဏ်, ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနဂုဏ်တော်တို့ဖြင့် မိမိထက် သာလွန်သူ တစ်စုံတစ်ယောက်မျှ မရှိခြင်း, မယဉ်ကျေးသေးသော လူနတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့ကို ယဉ်ကျေးလိမ္မာအောင် ဆုံးမတော်မူနိုင်ခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-72 <hr> ယင်းသို့ဆုံးမရာ၌ အတုမရှိ အောင်မြင်တော်မူခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ “အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ” ဟူသော ဂုဏ်တော်မြတ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <h3>(၇) သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံဂုဏ်တော်။</h3> <p>သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ ဗြဟ္မာနတ်လူ သုံးဘုံသူတို့အား ပစ္စုပ္ပန်သံသရာ နှစ်ဖြာအကျိုး ဖွံ့ဖြိုးစေခြင်းငှာ သင့်တင့် လျောက်ပတ် ကောင်းမြတ်သောအဆုံးအမကို ပေးတော်မူတတ်ခြင်း, ဘဝကန္တာရ ခရီးခဲမှ သတ္တဝါတို့ကို ထုတ်ဆောင် ကယ်တင်တော်မူတတ်ခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း။ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ၊ “သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ” ဟူသော ဂုဏ်တော်မြတ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <h3>(၈) ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်။</h3> <p>သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ သစ္စာလေးပါး မြတ်တရားကို ထင်ရှားပိုင်ပိုင် ကိုယ်တော်တိုင်လည်း သိတော်မူခြင်း သူတစ်ပါးတို့ကိုလည်း မိမိနည်းတူ သိမြင်စေခြင်းငှာ ဟောကြားပြသ ဆုံးမတော်မူခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း။ ဗုဒ္ဓေါ၊ “ဗုဒ္ဓ” ဟူသော ဂုဏ်တော်မြတ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <h3>(၉) ဘဂဝါဂုဏ်တော်။</h3> <p>သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ အလေးပြုအပ်ခြင်း, မာရ်ငါးပါးကို ဖျက်ဆီး အောင်မြင်ပြီး ဖြစ်ခြင်း၊ ဣဿရိယ ဓမ္မ, ယသ, သိရီ, ကာမ, ပယတ္တတည်းဟူသော ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူခြင်း စသော အကြောင်းကြောင့်လည်း။ ဘဂဝါ၊ “ဘဂဝါ” ဟူသော ဂုဏ်တော်မြတ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <h3>(ခ) တရားဂုဏ်တော် ခြောက်ပါး ပါဠိနှင့် အနက်</h3> <h3>တရားဂုဏ်တော်ခြောက်ပါး ပါဠိ</h3> <p>(၁) သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော<br> (၂) သန္ဒိဋ္ဌိကော<br> (၃) အကာလိကော<br> (၄) ဧဟိပဿိကော<br> (၅) ဩပနေယျိကော<br> (၆) ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟိ။<br> <br>စာမျက်နှာ-73 <hr></p> <h3>တရားဂုဏ်တော်ခြောက်ပါး အနက်</h3> <h3>(၁) သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မောဂုဏ်တော်။</h3> <p>ဘဂဝတာ၊ ကိုးဂုဏ် လူ့ဆွေ အစိန္တေသည်။ ဓမ္မော၊ မဂ်လေးတန် ဖိုလ်လေးတန် နိဗ္ဗာန်ပရိယတ် ဆယ်ပါးသော တရားတော်မြတ်ကို။ သွာက္ခာတော၊ အင်္ဂါခုနစ်ဖြာ စုံညီညာဖြင့် ကောင်းစွာ ဟောကြားတော်မူသောကြောင့် (တရားတော်သည်) “သွာက္ခာတဂုဏ်” နှင့် ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <h3>(၂) သန္ဒိဋ္ဌိကဂုဏ်တော်။</h3> <p>ဘဂဝတော၊ သယမ္ဘူထွတ်ထား မြတ်စွာဘုရား၏။ ဓမ္မော၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် ကိုးတန်သော တရားတော်သည်။ သန္ဒိဋ္ဌိကော၊ ကျင့်ကြံကြသူ နတ်လူဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့ ကောင်းစွာကိုယ်တိုင် သိမြင်နိုင်သောကြောင့် “သန္ဒိဋ္ဌိကဂုဏ်” နှင့်လည်း ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <h3>(၃) အကာလိကဂုဏ်တော်။</h3> <p>ဘဂဝတော၊ ဘုရားပရမေ သုံးလူ့ဆွေ၏။ ဓမ္မော၊ အမြတ်တရား မဂ်လေးပါးသည်။ အကာလိကော၊ အခါမလပ် ကြားမပြတ်ဘဲ ဆက်စပ်ချက်ချင်း ဖိုလ်ကျိုးနှင်း၍ လက်ငင်းအကျိုးရသောကြောင့် “အကာလိကဂုဏ်” နှင့်လည်း ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <h3>(၄) ဧဟိပဿိကဂုဏ်တော်။</h3> <p>ဘဂဝတော၊ သနင်းမြတ်စွာ တို့ဆရာ၏။ ဓမ္မော၊ နိဗ္ဗာန် ဖိုလ် မဂ် ကိုးချက်ထွေပြား လောကုတ္တရာတရားသည်။ ဧဟိပဿိကော၊ လာပါ, ရှုပါ ကျင့်ကြံပါဟု မပါ-ပါအောင် ခေါ်ဆောင်ပြညွှန်း တိုက်တွန်းခြင်းငှာ ထိုက်သောကြောင့် “ဧဟိပဿိကဂုဏ်” နှင့်လည်း ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <h3>(၅) ဩပနေယျိကဂုဏ်တော်။</h3> <p>ဘဂဝတော၊ ကျွတ်ဆုဝေငှ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏။ ဓမ္မော၊ ဗောဓိခွင်၌ သိမြင် ဖော်ကျူး လောကုတ္တရာတရားထူးသည်။ ဩပနေယျိကော၊ အာရုံထင်၍ ဆင်ခြင်ပွားများ စွဲမှတ် ဆောင်ထားထိုက်သောကြောင့် “ဩပနေယျိကဂုဏ်” နှင့်လည်း ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <h3>(၆) ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟိဂုဏ်တော်။</h3> <p>ဘဂဝတော၊ နေတနှုန်းသို့ ရွှေဘုန်းကြီးမား မြတ်စွာဘုရား၏။ ဓမ္မော၊ ကိလေသမာရ် ကိုယ်တွင်းရန်ကို ပယ်လှန်ပိုင်းဖြတ် မဂ် ဖိုလ် နိဗ္ဗာန် တရားမြတ်သည်။ ဝိညူဟိ၊ ပညာရှိသူ ရှင်လူ အပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့သည်။ ပစ္စတ္တံ၊ ကိုယ်စီကိုယ်င။ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ သိအပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-74 <hr> ရှုအပ်ခံစားအပ်သည် ဖြစ်၍ “ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟိဂုဏ်” နှင့်လည်း ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <h3>(ဂ) သံဃာ့ဂုဏ်တော် ကိုးပါး ပါဠိနှင့် အနက်</h3> <h3>သံဃာ့ဂုဏ်တော် ကိုးပါးပါဠိ</h3> <p>(၁) သုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော<br> (၂) ဥဇုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော<br> (၃) ဉာယပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော<br> (၄) သာမိစိပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော</p> <p>ယဒိဒံ စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ၊<br> ဧသ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော-<br> (၅) အာဟုနေယျော<br> (၆) ပါဟုနေယျော<br> (၇) ဒက္ခိဏေယျော<br> (၈) အဉ္ဇလိကရဏီယော<br> (၉) အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿ။</p> <h3>သံဃာ့ဂုဏ်တော်ကိုးပါးအနက်</h3> <p>ဘဂဝတော၊ မြတ်စွာဘုရား၏။ သာဝကသံဃော၊ တပည့်သား သံဃာတော်မြတ်သည်-</p> <p>(၁) သုပ္ပဋိပန္နော၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း ကောင်းမြတ်သော အကျင့်ကို ကောင်းစွာ ကျင့်တော်မူတတ်ပါပေ၏။</p> <p>(၂) ဥဇုပ္ပဋိပန္နော၊ မဇ္ဈိမပဋိပဒါ အကျင့်မှန်ကို ဖြောင့်မှန်စွာ ကျင့်တော်မူပါပေ၏။</p> <p>(၃) ဉာယပ္ပဋိပန္နော၊ နိဗ္ဗာန်ထုတ်ချောက် မျက်မှောက်ပြုရေး အလေးပေးကာ ကျင့်တော်မူပါပေ၏။</p> <p>(၄) သာမိစိပ္ပဋိပန္နော၊ ပေါ်နိုင်ခဲလက် နည်းကျင့်နက်ကို လေးနက်ရိုသေ ကျင့်တော်မူပါပေ၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-75 <hr> ယဒိဒံ စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ၊ မဂ်ဖိုလ်ရဆဲ အကြင်လေးစုံတွဲတို့သည်။ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ၊ သင်္ချာချင့်ထောက် ရှစ်ယောက်တို့သည်။ ဟောန္တိ၊ ဖြစ်ကြပေကုန်၏။ ဘဂဝတော၊ ဘုန်းပန်းမဉ္ဇူ သောင်းလုံးကြူသည့် နတ်လူများယွက် ဘုရားမြတ်၏။ ဧသ ဧသော သာဝကသံဃော၊ ဤတပည့်သား သံဃာတော်သည်။<br> (၅) အာဟုနေယျော၊ တကူးတက ဝေးမှဆောင်ယူ ပူဇော်ခြင်းကို ခံယူတော်မူထိုက်ပေ၏။<br> (၆) ပါဟုနေယျော၊ ဧည့်ထူးဆောင်ထူး ရည်စူးစီမံ လှူရန်ဟူသမျှ ခံထိုက်လှပါပေ၏။<br> (၇) ဒက္ခိဏေယျော၊ ထွက်ထွက်မြတ်မြတ် သတ်မှတ်ရည်စူး အလှူထူးကို ခံယူတော်မူထိုက်ပေ၏။<br> (၈) အဉ္စလိကရဏီယော၊ လက်အုပ်ချီမိုး ရှိခိုးခြင်းကိုလည်း ခံထိုက်ပေ၏။</p> <p>(၉) လောကဿ၊ ဗြဟ္မာ နတ်လူ ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသား သတ္တဝါများ၏။ အနုတ္တရံ၊ အတုမရှိ အတူမရှိ အကောင်းဆုံးဖြစ်သော။ ပုညက္ခေတ္တံ၊ ကောင်းမှုတည်းဟူသော မျိုးစေ့ကို စိုက်ပျိုးကြဲချရာ လယ်ယာမြေကောင်းသဖွယ်လည်း ဖြစ်တော်မူပါပေ၏။</p> <h3>(ဃ) ငါးပါး၊ ရှစ်ပါး၊ ကိုးပါးနှင့် အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ ပါဠိနှင့် အနက်</h3> <h3>ငါးပါးသီလ ပါဠိနှင့် အနက်</h3> <p>(၁) ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၂) အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> ပိုင်ရှင်မပေးသော သူ့ပစ္စည်းကို ခိုးယူခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၃) ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> ကာမဂုဏ်တို့၌ လော်လည်ဖောက်ပြန် မမှန်သောအကျင့်မှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-76 <hr> (၄) မုသာဝါဒါ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> မဟုတ် မမှန် ပြောဆို ပြုလုပ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၅) သုရာမေရယမဇ္ဇပ္ပမာဒဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> မေ့လျော့ခြင်း၏ အကြောင်းဖြစ်သော မူးယစ်စေတတ်သော သေရည်အရက်ကို သောက်စားခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။</p> <h3>ရှစ်ပါးသီလ ပါဠိနှင့် အနက်</h3> <p>(၁) ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၂) အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> ပိုင်ရှင်မပေးသော သူ့ပစ္စည်းကို ခိုးယူခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၃) အဗြဟ္မစရိယာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> မမြတ်သော မေထုန်အကျင့်မှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော်အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၄) မုသာဝါဒါ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> မဟုတ် မမှန် ပြောဆို ပြုလုပ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၅) သုရာမေရယမဇ္ဇပ္ပမာဒဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> မေ့လျော့ခြင်း၏ အကြောင်းဖြစ်သော မူးယစ်စေတတ်သော သေရည်အရက်ကို သောက်စားခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-77 <hr> (၆) ဝိကာလဘောဇနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> နေလွဲအခါ စားသောက်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။</p> <p>(၇) နစ္စ ဂီတ ဝါဒိတ ဝိသူက ဒဿန မာလာ ဂန္ဓ ဝိလေပန ဓာရဏ မဏ္ဍန ဝိဘူသနဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊</p> <p>အကုသိုလ်များကြောင်း မကောင်းမှုဖြစ်သော ကခြင်း, သီဆိုခြင်း, တီးမှုတ်ခြင်း, ဘုရားအဆုံးအမတော်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ပမာ ဖီလာဖြစ်သော ကြည့်ရှုနားထောင်ခြင်း, ပန်းပန်ခြင်း, နံ့သာလိမ်းကျံခြင်း နံ့သာပျောင်းတို့ဖြင့် အပြေအပြစ် ပြုခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော်အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၈) ဥစ္စာသယနမဟာသယနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> မြင့်သောနေရာ, မြတ်သောနေရာ၌ လျောင်းစက် နေထိုင်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။</p> <h3>ကိုးပါးသီလ ပါဠိနှင့် အနက်</h3> <p>(၁) ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> (၂) အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> (၃) အဗြဟ္မစရိယာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> (၄) မုသာဝါဒါ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> (၅) သုရာမေရယမဇ္ဇပ္ပမာဒဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> (၆) ဝိကာလဘောဇနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊</p> <p>(၇) နစ္စ ဂီတ ဝါဒိတ ဝိသူက ဒဿန မာလာ ဂန္ဓ ဝိလေပန ဓာရဏ မဏ္ဍန ဝိဘူသနဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊</p> <p>(၈) ဥစ္စာသယနမဟာသယနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> (၉) မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာ သဗ္ဗပါဏဘူတေသု ဖရိတွာ ဝိဟရာမိ။<br> မေတ္တာနှင့် တကွဖြစ်သော စိတ်ဖြင့် လုံးစုံများစွာ သတ္တဝါတို့၌ ပျံ့နှံ့စေ၍ နေပါမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-78 <hr> အမှာ။ ။ ကိုးပါးသီလ အနက်ပေးရာ၌ (၁) မှ (၈) အထိ သိက္ခာပုဒ်များကို ရှစ်ပါးသီလ အနက်ပေးနည်းအတိုင်း မှတ်ရမည်။</p> <h3>အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ ပါဠိနှင့် အနက်</h3> <p>(၁) ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> (၂) အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> (၃) ကာမေသု မိစ္ဆာစာရာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> (၄) မုသာဝါဒါ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> (၅) ပိသုဏဝါစာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> အချစ်ပျက်စေမှု ကုန်းတိုက်မှုကို ပြောဆိုပြုလုပ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၆) ဖရုသဝါစာ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> လွှသွားပမာ ကြမ်းတမ်းခက်ထန်စွာ ပြောဆိုပြုလုပ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၇) သမ္ဖပ္ပလာပါ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> အနှစ်မစု ပြိန်ဖျင်းမှုကို ပြောဆို ပြုလုပ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။<br> (၈) မိစ္ဆာဇီဝါ ဝေရမဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ၊<br> ယုတ်မာသော အသက်မွေးမှုမှ ရှောင်ကြဉ်ရသော သီလပဋိပတ် သိက္ခာပုဒ်တော် အကျင့်မြတ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက် ဆောက်တည်ပါ၏။</p> <p>အမှာ။ ။ နံပါတ် (၁) မှ (၄) အထိ သိက္ခာပုဒ်များကို ရှေး၌ အနက်ပေးပြီး ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-79 <hr></p> <h3>အခန်း ( ၁၂ )</h3> <h3>ဂိဟီဝိနယ-ခေါ် လူ့ဝိနည်းကျင့်ဝတ်များ</h3> <h3>သိင်္ဂါလသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံ</h3> <p>အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူစဉ် သိင်္ဂါလ သတို့သားသည် နံနက်စောစောထပြီး ရာဇဂြိုဟ်ပြည်မှ ထွက်၍ မြို့ပြင်သို့ ရောက်သောအခါ လက်အုပ်ချီလျက် အရပ်ခြောက်ပါးတို့ကို နေ့စဉ် ရှိခိုး၏။</p> <p>ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် နံနက်အချိန်၌ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သို့ ဆွမ်းခံဝင်စဉ် အရပ်ခြောက်မျက်နှာသို့ လှည့်လည်ရှိခိုးနေသည့် သိင်္ဂါလသတို့သားကို မြင်တော်မူလေရာ ဤသို့ မေးမြန်းတော်မူ၏-</p> <p>“သူကြွယ်သား - သင်သည် နံနက်စောစောထပြီး ရာဇဂြိုဟ်ပြည်မှ ထွက်၍ လက်အုပ်ချီလျက် ဘယ်အတွက်ကြောင့် အရှေ့, တောင်, အနောက်, မြောက်, အောက်, အထက် ဟူသော အရပ် ခြောက်ပါးတို့ကို ရှိခိုးနေဘိသနည်း”</p> <p>“မြတ်စွာဘုရား - အကျွန်ုပ် ဖခင်သည် သေခါနီးတွင် ‘ချစ်သား အရပ်မျက်နှာတို့ကို ရှိခိုးရမည်’ ဟု မှာခဲ့၍ ဖခင်စကားကို လေးစားလိုက်နာသောအားဖြင့် အရပ်ခြောက်ပါးတို့ကို ရှိခိုးနေပါသည်”- ဟု ဖြေ၏။</p> <p>“သူကြွယ်သား - အရိယာတို့၏ သာသနာတော်၌ အရပ်ခြောက်ပါးတို့ကို ဤကဲ့သို့ ရှိမခိုးရဘူး”</p> <p>“မြတ်စွာဘုရား - သည်လို ရှိမခိုးရလျှင် အရိယာတို့၏ သာသနာတော်၌ အရပ်ခြောက်ပါးတို့ကို အဘယ်သို့ ရှိခိုးရမည်နည်း။ အကျွန်ုပ် တောင်းပန်ပါ၏။ အရိယာတို့ သာသနာတော်၌ ရှိခိုးအပ်သော အရပ်ခြောက်ပါးတို့ကို ဟောတော်မူပါ”</p> <p>“သူကြွယ်သား - ယင်းသို့ နာကြားလိုသည် ဖြစ်ဘိမူ ကောင်းစွာ နာကြား မှတ်သားလော့၊ ငါဘုရား ဟောကြားတော်မူအံ့”<br> <br>စာမျက်နှာ-80 <hr> “ကောင်းပါပြီ မြတ်စွာဘုရား - လေးလေးစားစား နာခံမှတ်သားထားပါမည်”</p> <p>ဤကဲ့သို့ သိင်္ဂါလသတို့သား တောင်းပန် လျှောက်ထားသောကြောင့် သိင်္ဂါလလုလင်ကို အကြောင်းပြု၍ ဤ “သိင်္ဂါလသုတ်” ကို အိမ်ရာတည်ထောင် လူ့ဘောင်နေသူ လူတို့၏ လောကီအကျိုးစီးပွားအလို့ငှာ ဟောတော်မူခဲ့ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-81 <hr></p> <h3>သိင်္ဂါလသုတ် မြန်မာပြန်</h3> <h3>အရပ်ခြောက်ပါး</h3> <p>သူကြွယ်သား - အရိယာ သာဝကသည် ညစ်ညူးသော ကံလေးပါးတို့ကို ပယ်အပ်ကုန်၏။ လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် မကောင်းမှုကို မပြု၊ စည်းစိမ် ပျက်စီးကြောင်း ခြောက်ပါးတို့ကို မမှီဝဲ။ ထိုအရိယာသာဝကသည် ဤသို့ တစ်ဆယ့်လေးပါးသော မကောင်းမှုမှ ကင်းသည်ဖြစ်၍ အရပ်ခြောက်ပါးတို့ကို လုံခြုံစေလျက် ပစ္စုပ္ပန်, တမလွန် နှစ်တန်သော လောကကို အောင်မြင်နိုင်ခြင်းငှာ ကျင့်၏။ ထိုအရိယာသာဝက၏ ဤပစ္စုပ္ပန်လောကသည်လည်းကောင်း၊ တမလွန်လောကသည်လည်းကောင်း နှစ်သက်အပ်၏။ ထိုအရိယာသာဝကသည် ခန္ဓာကိုယ် ပျက်စီး၍ သေပြီးသည်မှ နောက်၌ ကောင်းသော လားရာဖြစ်သော နတ်ပြည်လောကသို့ ရောက်၏။</p> <p>ကံကိလေသာ လေးပါးတို့ကို ပယ်ပြီး လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် မကောင်းမှုကို မပြုဘဲ စည်းစိမ်ပျက်စီးကြောင်း ခြောက်ပါးတို့ကို မမှီဝဲ၊ ရှောင်ကြဉ်နေသည့် အရိယာသာဝက တစ်ယောက်၏ ဤပစ္စုပ္ပန်ဘဝ တမလွန်ဘဝသည် ရန်မျိုးငါးအင် ကင်းစင်သောကြောင့် နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သော ဘဝ မည်ပါသည်။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ သူ့သက်သတ်က၊ စသည့်လိမ်းကျံ၊ ကံကိလေသာ၊ လေးဖြာပယ်ဘိ၊ အဂတိဟု၊ မပြုလေးဖြာ၊ ဥစ္စာကုန်ပျောက်၊ သေသောက်ခြင်းက၊ စသည့် ခြောက်လီ၊ မမှီဝဲမှု၊ ဆယ့်လေးခုမှ၊ ပြုကြကင်းလက်၊ ခြောက်ရက်မျက်နှာ၊ ဖုံးလွှမ်းကာလျှင်၊ သေခါ နတ်ပြည်- ရောက်လိမ့်မည်။<br> (ဆရာတော်ဦးဗုဓ်)</p> <h3>ညစ်ညူးသော ကံလေးပါး</h3> <p>ထိုအရိယာသာဝကသည် အဘယ်ညစ်ညူးသော ကံလေးပါးတို့ကို ပယ်အပ်သနည်းဟူမူကား-<br> (၁) သူ့အသက်သတ်ခြင်းသည် ညစ်ညူးသော ကံမည်၏။<br> (၂) မပေးသည်ကို ခိုးယူခြင်းသည် ညစ်ညူးသော ကံမည်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-82 <hr> (၃) ကာမဂုဏ်တို့၌ မှားယွင်းစွာ ကျင့်ခြင်းသည် ညစ်ညူးသောကံ မည်၏။<br> (၄) မဟုတ်မမှန်ပြောခြင်းသည် ညစ်ညူးသောကံ မည်၏။<br> ထိုအရိယာသာဝကသည် ဤညစ်ညူးသော ကံလေးပါးတို့ကို ပယ်အပ်ကုန်၏။ (မပြုလုပ်ဘဲ ရှောင်ကြဉ် အပ်ကုန်၏။)</p> <p>သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသည့် လေးပါးသည် သတ္တဝါတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်သောကြောင့် “ညစ်ညူးသောကံ” (ကံကိလေသာ) မည်ပါသည်။</p> <h3>အကြောင်းလေးပါး</h3> <p>အဘယ်လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် မကောင်းမှုကို မပြုသနည်း ဟူမူကား-<br> (၁) ဆန္ဒာဂတိ (ချစ်သဖြင့် မလိုက်အပ်သည်) သို့ လိုက်၍ မကောင်းမှုကို ပြု၏။<br> (၂) ဒေါသာဂတိ (မုန်းသဖြင့် မလိုက်အပ်သည်) သို့ လိုက်၍ မကောင်းမှုကို ပြု၏။<br> (၃) ဘယာဂတိ (ကြောက်သဖြင့် မလိုက်အပ်သည်) သို့ လိုက်၍ မကောင်းမှုကို ပြု၏။<br> (၄) မောဟာဂတိ (မသိသဖြင့် မလိုက်အပ်သည်) သို့ လိုက်၍ မကောင်းမှုကို ပြု၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - စင်စစ်သော်ကား အရိယာသာဝကသည် ဆန္ဒာဂတိ, ဒေါသာဂတိ, မောဟာဂတိ, ဘယာဂတိသို့ မလိုက်မှားသောကြောင့် ဤလေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် မကောင်းမှုကို မပြုဟု ငါဘုရား မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - ချစ်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ မုန်းခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ကြောက်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ မသိခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း တရားကို လွန်ကျူး၍ ကျင့်သောသူ၏ အခြံအရံ အကျော်အစောသည် လဆုတ်ပက္ခ လကဲ့သို့ တစ်နေ့တခြား ဆုတ်ယုတ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-83 <hr> သူကြွယ်သား - ချစ်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ မုန်းခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ကြောက်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ မသိခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း တရားကို လွန်ကျူး၍ မကျင့်သောသူ၏ အခြံအရံ အကျော်အစောသည် လဆန်းပက္ခ လကဲ့သို့ တစ်နေ့တခြား ပြည့်စုံ၏။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ ချစ်, မုန်း, ကြောက်ထွေ၊ တွေဝေသောအား၊ လွန်ကျူးမှားသော်၊ မပွားလရောင် - ဆုတ်ယောင်သောဝ်။<br> ချစ်, မုန်း, ကြောက်ထွေ၊ တွေဝေသောအား၊ မလွန်ငြားသော်၊ တိုးပွားလရောင် - ပြည့်ယောင်သောဝ်။<br> (ဆရာတော်ဦးဗုဓ်)</p> <h3>စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်း ခြောက်ပါး</h3> <p>အရိယာသာဝကသည် အဘယ်ခြောက်ပါးသော စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်းတို့ကို မမှီဝဲသနည်း ဟူမူကား-</p> <p>(၁) မူးယစ်မေ့လျော့ကြောင်းဖြစ်သော သေရည်သေရက် သောက်လေ့ရှိခြင်းသည် စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်းတည်း။</p> <p>(၂) အချိန်အခါမဲ့ (ညအခါ) ၌ ခရီးသွားလာလေ့ရှိခြင်းသည် စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်းတည်း။<br> (၃) ပွဲလမ်းသဘင် ကြည့်ရှုလေ့ရှိခြင်းသည် စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်းတည်း။<br> (၄) မေ့လျော့ကြောင်းဖြစ်သော လောင်းကစားလေ့ရှိခြင်းသည် စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်းတည်း။</p> <p>(၅) မကောင်းသော အဆွေခင်ပွန်းတို့နှင့် ပေါင်းသင်းလေ့ရှိခြင်းသည် စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်းတည်း။</p> <p>(၆) ပျင်းရိလေ့ရှိခြင်းသည် စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်းတည်း။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ သေစာသောက်စား၊ လမ်းသွားခါမဲ့၊ ရှုငဲ့သဘင်၊ ပျော်ရွှင်အန်လောင်း၊ မကောင်းမိတ်ဖျင်း၊ ပျင်းရိခြင်းကား၊ ယိုယွင်း ဥစ္စာ-ပျက်ကြောင်းတည်း။<br> (ဆရာတော်ဦးဗုဓ်)<br> <br>စာမျက်နှာ-84 <hr></p> <h3>သေရည်သေရက်သောက်ခြင်း အပြစ်ခြောက်ပါး</h3> <p>သူကြွယ်သား - မူးယစ် မေ့လျော့ကြောင်းဖြစ်သော သေရည်သေရက် သောက်လေ့ရှိခြင်း၌ အပြစ်တို့သည် ဤခြောက်ပါးတို့တည်း-<br> (၁) ဥစ္စာဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည် ကိုယ်တွေ့မျက်မြင် အပြစ်ဖြစ်၏။<br> (၂) ခိုက်ရန် ဖြစ်ပွားတတ်၏။<br> (၃) အနာရောဂါ ဖြစ်ကြောင်း ဖြစ်၏။<br> (၄) အရှိန်အစော် မဲ့တတ်၏။<br> (၅) လျှို့ဝှက်အပ်သည်ကို ဖော်ပြတတ်၏။<br> (၆) ဉာဏ်ပညာ အားနည်းအောင် ပြုတတ်၏။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ ဥစ္စာယုတ်ခြင်း၊ ငြင်းခုံများစွာ၊ ရောဂါထူပြော၊ ကျော်စောမဲ့တုံ၊ မလုံအင်္ဂါ၊ ပညာနည်းပါး၊ ဤခြောက်ပါးကား၊ သောက်စား သေစာ-အပြစ်တည်း။</p> <h3>အခါမဲ့ (ညအခါ) သွားလာခြင်း အပြစ်ခြောက်ပါး</h3> <p>သူကြွယ်သား - အခါမဲ့ ခရီးသွားလာလေ့ရှိခြင်း၌ အပြစ်တို့သည် ဤခြောက်ပါးတို့တည်း-<br> (၁) အခါမဲ့ ခရီးသွားသူ ထိုလူ၏ ကိုယ်သည်လည်း အကာအကွယ် အစောင့်အရှောက် ကင်း၏။<br> (၂) ထိုသူ၏ သားမယားတို့သည်လည်း အကာအကွယ် အစောင့်အရှောက် ကင်း၏။<br> (၃) ထိုသူ၏ ဥစ္စာပစ္စည်းသည်လည်း အကာအကွယ် အစောင့်အရှောက် ကင်း၏။<br> (၄) သူတစ်ပါးပြုသည့် မကောင်းမှု ဒုစရိုက်တို့၌ (မိမိအပေါ်) ယုံမှားအပ်၏။<br> (၅) မဟုတ်မမှန်ဘဲ အစွပ်အစွဲ ခံရတတ်၏။<br> (၆) များစွာသော ဆင်းရဲတရားတို့၏ ရှေ့သွားဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-85 <hr> ဆောင်ပုဒ်။ ။ ကိုယ်၊ ကိုယ့် သားမယား၊ တခြားဥစ္စာ၊ လုံရာမဲ့ရှောင်း၊ မကောင်းအရာ၊ ရွံ့ရှာလေအပ်၊ ယိုးစွပ်ရောက်မှု၊ ဆင်းရဲစုဟု၊ ခြောက်ခု ခါမဲ့ သွားပြစ်တည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <h3>ပွဲလမ်းသဘင် ကြည့်ရှုခြင်း အပြစ်ခြောက်ပါး</h3> <p>သူကြွယ်သား - ပွဲလမ်းသဘင် ကြည့်ရှုလေ့ရှိခြင်း၌ အပြစ်တို့သည် ဤခြောက်ပါးတို့တည်း-<br> (၁) အဘယ်မှာ ကပွဲရှိသနည်းဟု မေး၍ သွားနေရ၏။<br> (၂) အဘယ်မှာ သီဆိုပွဲရှိသနည်းဟု မေး၍ သွားနေရ၏။<br> (၃) အဘယ်မှာ တီးမှုတ်ပွဲရှိသနည်းဟု မေး၍ သွားနေရ၏။<br> (၄) အဘယ်မှာ စာဟောပွဲရှိသနည်းဟု မေး၍ သွားနေရ၏။<br> (၅) အဘယ်မှာ လက်ခုပ်တီးပွဲရှိသနည်းဟု မေး၍ သွားနေရ၏။<br> (၆) အဘယ်မှာ စည်တီးပွဲရှိသနည်းဟု မေး၍ သွားနေရ၏။</p> <p>ပွဲလမ်းသဘင် ပျော်ရွှင်ရန်အတွက် ကြိုတင်ပြင်ဆင်နေရသဖြင့် အလုပ်အကိုင်ပျက်ခြင်း၊ ပွဲသဘင်ပြီးသော်လည်း လုပ်ငန်းခွင် မဝင်နိုင်သေးသဖြင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း ပျက်စီးခြင်းတို့ကြောင့် မရရှိသေးသည့် စည်းစိမ်ဥစ္စာတို့ မဖြစ်နိုင်ကုန်၊ ရရှိပြီးသည့် စည်းစိမ်ဥစ္စာတို့သည်လည်း အစောင့်အရှောက် ကင်းမဲ့နေ၍ အခိုးအဝှက်ခံရပြီး ပျက်စီးနိုင်ကုန်၏။ ထို့ကြောင့် ပွဲလမ်းသဘင် ကြည့်ရှုလေ့ရှိခြင်းသည် စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ ကခြင်း တလီ၊ သီခြင်း တသီး၊ မှုတ်တီး တသင်း၊ ပြိန်ဖျင်း တအုပ်၊ လက်ခုပ် တတည်၊ အိုးစည် တဖြာ၊ ရှိရာ ရှာဟု၊ ဥစ္စာပျက်မှု၊ ဤခြောက်ခုကား၊ ကြည့်ရှုသဘင်-အပြစ်တည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)<br> <br>စာမျက်နှာ-86 <hr></p> <h3>လောင်းကစားခြင်း အပြစ်ခြောက်ပါး</h3> <p>သူကြွယ်သား - မေ့လျော့ကြောင်းဖြစ်သော လောင်းကစားလေ့ရှိခြင်း၌ အပြစ်တို့သည် ဤခြောက်ပါးတို့တည်း-<br> (၁) နိုင်သော် ရန်ပွား၏။<br> (၂) ရှုံးသော် ဥစ္စာအတွက် ပူပန်ရ၏။<br> (၃) ကိုယ်တွေ့ မျက်မြင် ဥစ္စာ ဆုတ်ယုတ်၏။<br> (၄) တရားရုံး၌ ထိုသူ၏စကားသည် သက်သေအဖြစ် မတည်။<br> (၅) အဆွေခင်ပွန်းတို့သည် မထီမဲ့မြင် ပြုအပ်၏။</p> <p>(၆) “ဤသူသည် ကစားသမားတည်း၊ မယားကို ကျွေးမွေးရန် မစွမ်းနိုင်” ဟု သမီးပေး သားယူ ပြုလိုကုန်သော သူတို့သည် အလိုမရှိအပ်။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ အောင်မူ ရန်ပွား၊ ရှုံးသား စိုးရိမ်၊ စည်းစိမ် လျော့ပါး၊ တရား သဘင်၊ မဝင်သက်သေ၊ မိတ်ဆွေနှိပ်ဆို၊ မလိုထိမ်းမြား ဤခြောက်ပါးကား၊ ပျော်ပါး ကြွေအန်-အပြစ်တည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <h3>ခင်ပွန်းယုတ် အပြစ်ခြောက်ပါး</h3> <p>သူကြွယ်သား - မကောင်းသော သူတို့ကို အဆွေခင်ပွန်း ပြုလေ့ရှိခြင်း၌ အပြစ်တို့သည် ဤခြောက်ပါးတို့တည်း-<br> (၁) အကြင်သူတို့သည် လောင်းကစားကြူးကုန်၏။<br> (၂) အကြင်သူတို့သည် ကာမဂုဏ်ကြူးကုန်၏။<br> (၃) အကြင်သူတို့သည် သေသောက်ကြူးကုန်၏။<br> (၄) အကြင်သူတို့သည် အတုပြု၍ လှည့်ပတ်တတ်ကုန်၏။<br> (၅) အကြင်သူတို့သည် မာယာဖြင့် လှည့်ပတ်တတ်ကုန်၏။<br> (၆) အကြင်သူတို့သည် အနိုင်အထက် ပြုတတ်ကုန်၏။</p> <p>ထိုသူတို့သည်သာလျှင် ထိုသူ၏ အဆွေခင်ပွန်း အပေါင်းအဖော် ဖြစ်ကုန်၏။ ထို့ကြောင့် ပစ္စုပ္ပန်၌လည်းကောင်း၊ တမလွန်၌လည်းကောင်း၊ ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-87 <hr> ဆောင်ပုဒ်။ ။ ကြွေအန်ကြူးထ၊ မိန်းမကြူးထွေ၊ သေစာကြူးမှု၊ အတုပြုငြား၊ လှည့်စားတထောက်၊ မျက်မှောက်လှည့်ချက်၊ နိုင်ထက်လုယူ၊ ဤသူခြောက်ပါး၊ မိတ်ဖြစ်သားကြောင့်၊ ပျက်ပြားမိတ်ဆွေ- အပြစ်တည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <h3>ပျင်းရိခြင်း အပြစ်ခြောက်ပါး</h3> <p>သူကြွယ်သား - ပျင်းရိလေ့ရှိခြင်း၌ အပြစ်တို့သည် ဤခြောက်ပါးတို့တည်း-<br> (၁) အေးလွန်းသည်ဟု အမှုကိစ္စကို မပြု၊<br> (၂) ပူလွန်းသည်ဟု အမှုကိစ္စကို မပြု၊<br> (၃) မိုးချုပ်လွန်းသည်ဟု အမှုကိစ္စကို မပြု၊<br> (၄) စောလွန်းသည်ဟု အမှုကိစ္စကို မပြု၊<br> (၅) ဆာလွန်းသည်ဟု အမှုကိစ္စကို မပြု၊<br> (၆) ဝလွန်းသည်ဟု အမှုကိစ္စကို မပြု။</p> <p>ဤသို့ မခိုင်လုံသော ကိစ္စများကို ယိုးမယ်ဖွဲ့၍ နေသော ထိုသူအား မဖြစ်သေးသော စည်းစိမ်တို့သည်လည်း မဖြစ်ကုန်၊ ဖြစ်ပြီးသော စည်းစိမ်တို့သည်လည်း တစ်နေ့တခြား လျော့ပါးပျက်စီးကုန်၏။ သူကြွယ်သား - ပျင်းရိလေ့ရှိခြင်း၌ အပြစ်တို့သည် ဤခြောက်ပါးတို့တည်း။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ အချမ်းပြည့်ဝှန်၊ အလွန်ပူနိုး၊ မိုးချုပ်လှမော၊ စောလွန်းလှယောင်၊ ဆာလောင်ပြင်းလှ၊ ဝမ်းဝလွန်းထွေ၊ နေက ဥစ္စာ၊ မဖြစ်ရာသည်၊ ခြောက်ဖြာပျင်းသူ-အပြစ်တည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <h3>မိတ်ဆွေတု မိတ်ဆွေစစ်</h3> <p>သေရည်ဆိုင်၌သာ အဖော်ဖြစ်သောသူသည် သောက်ဖော်သောက်ဖက် မိတ်ဆွေမည်၏။ အဆွေ အဆွေဟု ခေါ်၍ မျက်မှောက်၌သာ အဖော်သဟဲ ဖြစ်လျက် မျက်ကွယ်၌ ရန်သူသဖွယ်ဖြစ်သော သူသည် ဟန်ဆောင်မိတ်ဆွေ<br> <br>စာမျက်နှာ-88 <hr> မည်၏။ အကြင်သူသည် အကြောင်းကိစ္စ ဖြစ်ပေါ်လတ်သော် အဖော်သဟဲ ဖြစ်၏။ ထိုသူသည် မိတ်ဆွေစစ် မည်၏။</p> <h3>လူ့ဘဝဖျက် အကျင့်စရိုက်</h3> <p>နေမြင့်အောင် အိပ်ခြင်းလည်းကောင်း၊ သူတစ်ပါးမယားကို မှီဝဲခြင်းလည်းကောင်း၊ ရန်သူများခြင်းလည်းကောင်း၊ အကျိုးမဲ့ ပြုခြင်းလည်းကောင်း၊ မကောင်းသော အဆွေခင်ပွန်းရှိခြင်းလည်းကောင်း၊ အလွန်စေးနှဲခြင်းလည်းကောင်း ဤအကြောင်း ခြောက်ပါးတို့သည် လူကို ဖျက်ဆီးတတ်ကုန်၏။</p> <p>မကောင်းသော မိတ်ဆွေခင်ပွန်းရှိသူသည်လည်းကောင်း၊ မကောင်းသော အပေါင်းအဖော် ရှိသူသည်လည်းကောင်း၊ မကောင်းသော အလေ့အကျင့်, မကောင်းသော ကျက်စားရာ ရှိသူသည်လည်းကောင်း ဤလောက, တမလွန်လောက နှစ်ပါးစုံသော ဘဝမှ ပျက်စီးခြင်းသို့ လျှောကျတတ်၏။</p> <p>လောင်းကစားလေ့ရှိခြင်းလည်းကောင်း၊ မိန်းမလိုက်စားခြင်းလည်းကောင်း၊ သေရည်သေရက် သောက်လေ့ရှိခြင်းလည်းကောင်း၊ ကခြင်း, သီခြင်းကို ကြည့်ရှုနားထောင်လေ့ရှိခြင်းလည်းကောင်း၊ နေ့အခါ၌ အိပ်လေ့ရှိခြင်းလည်းကောင်း၊ အခါမဲ့၌ ခရီးသွားလေ့ရှိခြင်းလည်းကောင်း၊ မကောင်းသော သူတို့ကို အဆွေခင်ပွန်း ဖွဲ့လေ့ရှိခြင်းလည်းကောင်း၊ အလွန်နှမြောစေးနှဲခြင်းလည်းကောင်း ဤခြောက်ပါးသော အကြောင်းတို့သည် လူကို ဖျက်ဆီးတတ်ကုန်၏။</p> <p>အကြင်သူတို့သည် ကြွေအန်တို့ဖြင့် လောင်းကစားကုန်၏။ သေရည်သေရက် သောက်ကုန်၏။ သူတစ်ပါးတို့၏ အသက်နှင့် တူကုန်သော သူယုတ်မာတို့သာ မှီဝဲလေ့ရှိ၍ ပညာရှိတို့ မမှီဝဲအပ်ကုန်သော သူတစ်ပါးမယားတို့ကို သွားလာ (မှီဝဲ) ကုန်၏။ ထိုသူတို့၏ စည်းစိမ် အခြံအရံသည် လဆုတ်ပက္ခ၌ လကဲ့သို့ ဆုတ်ယုတ်၏။</p> <p>မရှိဆင်းရဲသော မွတ်သိပ်သော အကြင်အရက်သမားသည် သောက်လိုသည်ဖြစ်၍ အရက်ဆိုင်သို့ သွား၏။ ထိုအရက်သမားသည် ရေ၌ ကျောက်ခဲ နစ်မြုပ်သကဲ့သို့ ကြွေး၌ နစ်မြုပ်လတ္တံ့၊ မိမိ၏ ဆွေမရှိ, မျိုးမရှိ အထီးကျန်သူ အဖြစ်ကို လျင်စွာ ပြုလတ္တံ့။<br> <br>စာမျက်နှာ-89 <hr></p> <h3>လူပျင်းဘဝ</h3> <p>နေ့၌ အိပ်လေ့ရှိသော, ညဉ့်၌ ထလေ့မရှိသော, အမြဲမူးယစ်သော, ကာမဂုဏ် လိုက်စားသော သူသည် အိမ်ကို အုပ်စိုး၍ နေခြင်းငှာ မတတ်နိုင်ပေ။</p> <p>အေးလွန်းသည်, ပူလွန်းသည်, မိုးချုပ်လွန်းသည်ဟု ဆင်ခြေပေး၍ အမှုကိစ္စတို့ကို မပြုလုပ်ဘဲ စွန့်လွှတ်ကုန်သော သူတို့ကို အကျိုးစီးပွားတို့သည် ကျော်လွန်၍ သွားကုန်၏။</p> <h3>ဝီရိယ စွမ်းပကား</h3> <p>ဤလောက၌ အကြင်သူသည် အအေးကိုလည်းကောင်း၊ အပူကိုလည်းကောင်း မြက်မျှလောက်ပင် မအောက်မေ့၊ ထိုသူသည် လူ့ကိစ္စတို့ကို ပြုသည်ဖြစ်၍ စီးပွားချမ်းသာကို မစွန့်၊ စီးပွားချမ်းသာနှင့် ပြည့်စုံသည်သာ ဖြစ်၏။</p> <h3>မိတ်ဆွေတု</h3> <p>သူကြွယ်သား - မိတ်ဆွေစစ် မဟုတ်သည့် ဤမိတ်ဆွေတု လေးယောက်တို့ကို သိအပ်ကုန်၏-</p> <p>(၁) ယူသာ ယူတတ်သော မိတ်ဆွေစစ် မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို သိအပ်၏ (အညဒတ္ထုဟရ မိတ်ဆွေတု )။</p> <p>(၂) နှုတ်မျှဖြင့်သာလျှင် (လောကွတ်) ပေးတတ်သော မိတ်ဆွေစစ် မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို သိအပ်၏ (ဝစီပရမ မိတ်ဆွေတု )။</p> <p>(၃) အကြိုက်ကိုလိုက်၍ ပြောဆိုတတ်သော မိတ်ဆွေစစ်မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို သိအပ်၏ (အနုပ္ပိယဘာဏီ မိတ်ဆွေတု )။</p> <p>(၄) ပျက်စီးကြောင်း၌ အပေါင်းအဖော်ဖြစ်သော မိတ်ဆွေစစ် မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို သိအပ်၏ (အပါယသဟာယ မိတ်ဆွေတု )။</p> <br>စာမျက်နှာ-90 <hr></p> <h3>အညဒတ္ထုဟရ မိတ်ဆွေတု</h3> <p>သူကြွယ်သား - စင်စစ် ယူသာယူတတ်သော မိတ်ဆွေစစ် မဟုတ်သည် မိတ်ဆွေကို လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် သိအပ်၏-<br> (၁) ယူသာ ယူတတ်၏။<br> (၂) နည်းသော ဥစ္စာကို ပေးခြင်းဖြင့် များစွာသော ဥစ္စာကို အလိုရှိ၏။<br> (၃) မိမိဘေးဖြစ်မှ ထိုသူ့ကိစ္စကို ပြုလုပ်ပေးတတ်၏။<br> (၄) အကျိုးစီးပွား ရလိုသောကြောင့် ဆည်းကပ်၏။<br> ဤလေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် စင်စစ် ယူသာယူတတ်သော မိတ်ဆွေစစ် မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို သိအပ်၏။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ လက်ချည်းလာ၍၊ ဥစ္စာဆောင်သယ်၊ နည်းငယ်ဖြင့်သာ၊ များစွာ လိုရှိ၊ ဘေးထိရောက်ခါ၊ ပြုလာတုံဘိ၊ မိမိအကျိုးငှာ၊ မှီလာပေါင်းယှဉ်၊ လေးယောက်စဉ်ကား၊ အညဒတ္ထုဟရတည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <h3>ဝစီပရမ မိတ်ဆွေတု</h3> <p>သူကြွယ်သား - နှုတ်မျှဖြင့်သာလျှင် ပေးတတ်သော မိတ်ဆွေစစ်မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် သိအပ်၏-<br> (၁) လွန်ပြီးသော အကြောင်းအရာဖြင့် ချီးမြှောက်၏။<br> (၂) မဖြစ်သေးသော အကြောင်းအရာဖြင့် ချီးမြှောက်၏။<br> (၃) အချည်းနှီး လောကွတ်မျှဖြင့် ချီးမြှောက်၏။<br> (၄) ဖြစ်ဆဲကိစ္စတို့၌ ပျက်စီးခြင်းကို ပြသ၏။</p> <p>ဤလေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် နှုတ်မျှဖြင့်သာ ပေးတတ်သော မိတ်ဆွေစစ်မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို သိအပ်၏။</p> <p>ဥပမာ - “မနှစ်က ခင်ဗျားမလာဘူးဗျာ၊ ကျုပ်တို့မှာ အလုပ်အကိုင် သိပ်လည်တယ်” စသည်ဖြင့် လွန်ပြီးသည့် အကြောင်းအရာဖြင့် ချီးမြှောက်၏။ “ရှေ့လလောက်မှာ ကောက်စပါး ပေါ်ပါလိမ့်မယ်၊ ခင်ဗျား လာခဲ့ပါ” စသည်ဖြင့် မဖြစ်သေးသည့် အကြောင်းအရာဖြင့် ချီးမြှောက်၏။ ကားလေးတစ်ခေါက်လောက် ကူညီပါဟု တောင်းခံလာသောအခါ “ကားပျက်နေတယ်” ဟု ဖြစ်ဆဲ ပစ္စုပ္ပန်ကိစ္စတို့၌ ပျက်စီးခြင်းကို ပြသ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-91 <hr> ဆောင်ပုဒ်။ ။ ရှေ့ဖြင့် စေ့စပ်၊ တထပ်နောက်မှီး၊ ချည်းနှီးသင်္ဂြိုဟ်၊ ပေးလို စဟန်၊ ပစ္စုပ္ပန်မှု၊ ပြညွှန်ပျက်ပြား၊ ဤလေးပါးကား၊ မှတ်သား ဝစီပရမတည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <h3>အနုပ္ပိယဘာဏီ မိတ်ဆွေတု</h3> <p>သူကြွယ်သား - အကြိုက်ကိုလိုက်၍ ပြောဆိုတတ်သော မိတ်ဆွေစစ်မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် သိအပ်၏-<br> (၁) ထိုသူအား မကောင်းမှုကိုလည်း ခွင့်ပြု၏။<br> (၂) ထိုသူအား ကောင်းမှုကိုလည်း ခွင့်ပြု၏။<br> (၃) ထိုသူ၏ မျက်မှောက်၌ ချီးမွမ်းစကားကို ဆို၏။<br> (၄) ထိုသူ၏ မျက်ကွယ်၌ ကဲ့ရဲ့စကားကို ဆို၏။<br> ဤလေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အကြိုက်ကိုလိုက်၍ ပြောတတ်သော မိတ်ဆွေစစ် မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို သိအပ်၏။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ မကောင်းခွင့်ပြု၊ ကောင်းမှုကိုလျှင်၊ ဆင်ခြင်မရှု၊ ခွင့်ပြုသည်ပင်၊ ရှေ့တွင်ချီးမွမ်း၊ ဖုံးလွှမ်းကွယ်လျှင်၊ ကဲ့ရဲ့မြင်သည်၊ လေးအင် ပိယဘာဏီတည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <h3>အပါယသဟာယ မိတ်ဆွေတု</h3> <p>သူကြွယ်သား - ပျက်စီးကြောင်း၌ အပေါင်းအဖော်ဖြစ်သော မိတ်ဆွေစစ် မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် သိအပ်၏-<br> (၁) သေရည်သေရက်သောက်ခြင်း၌ အပေါင်းအဖော် ဖြစ်၏။<br> (၂) အခါမဲ့ခရီးသွားခြင်း၌ အပေါင်းအဖော် ဖြစ်၏။<br> (၃) ပွဲလမ်းသဘင် ကြည့်ရှုနားထောင်ခြင်း၌ အပေါင်းအဖော် ဖြစ်၏။<br> (၄) လောင်းကစားခြင်း၌ အပေါင်းအဖော် ဖြစ်၏။<br> ဤလေးပါးသောအကြောင်းတို့ဖြင့် ပျက်စီးကြောင်း၌ အပေါင်းအဖော်ဖြစ်သော မိတ်ဆွေစစ်မဟုတ်သည့် မိတ်ဆွေတုကို သိအပ်၏။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ သောက်ထုတ်သေရက်၊ ညဉ့်နက်လမ်းသွား၊ ရှုစားသဘင်၊ ပျော်ရွှင်အန်စာ၊ လေးရပ်မှာပင်၊ တကွထင်သည်၊ လေးအင် အပါယ်သဟဲတည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)<br> <br>စာမျက်နှာ-92 <hr></p> <h3>မိတ်ဆွေတုကို ရှောင်</h3> <p>အကြင်မိတ်ဆွေသည် စင်စစ် ယူသာယူတတ်၏။ အကြင်မိတ်ဆွေသည် နှုတ်မျှဖြင့်သာလျှင် ပေးတတ်၏။ အကြင်မိတ်ဆွေသည် အကြိုက်ကိုသာ လိုက်၍ ပြောဆိုတတ်၏။ အကြင်မိတ်ဆွေသည် ပျက်စီးကြောင်း၌ အပေါင်းအဖော် ဖြစ်၏။ မိတ်ဆွေစစ်မဟုတ်သော ဤလေးယောက်တို့ကို ပညာရှိသည် ဤသို့ ဆိုခဲ့သည့် အတိုင်း သိ၍ ဘေးရန်ရှိသော ခရီးကို ဝေးစွာ ရှောင်ကြဉ်သကဲ့သို့ ဝေးစွာ ရှောင်ကြဉ်ရမည်။</p> <h3>စိတ်ကောင်း နှလုံးကောင်းရှိသော မိတ်ဆွေ</h3> <p>သူကြွယ်သား - ကောင်းသော စိတ်နှလုံးရှိသော ဤမိတ်ဆွေလေးယောက်တို့ကို သိအပ်ကုန်၏-</p> <p>(၁) ကျေးဇူးပြုတတ်သော ကောင်းသော စိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို သိအပ်၏ (ဥပကာရ မိတ်ဆွေ )။</p> <p>(၂) ချမ်းသာအတူ ဆင်းရဲလည်း အတူဖြစ်သော ကောင်းသော စိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို သိအပ်၏ (သမာနသုခဒုက္ခ မိတ်ဆွေ )။</p> <p>(၃) အကျိုးစီးပွားကို ပြောကြားတတ်သော ကောင်းသောစိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို သိအပ်၏ (အတ္ထက္ခာယီ မိတ်ဆွေ )။</p> <p>(၄) အစဉ်သနားတတ်သော ကောင်းသောစိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို သိအပ်၏ (အနုကမ္ပက မိတ်ဆွေ )။</p> <h3>ဥပကာရ မိတ်ဆွေ</h3> <p>သူကြွယ်သား - ကျေးဇူးပြုတတ်သော ကောင်းသော စိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် သိအပ်၏-<br> (၁) မူးယစ်နေသော မိတ်ဆွေကို စောင့်ရှောက်တတ်၏။<br> (၂) မူးယစ်မေ့လျော့နေသော မိတ်ဆွေ၏ ပစ္စည်းဥစ္စာကို စောင့်ရှောက်တတ်၏။<br> (၃) ကြောက်ရွံ့နေသော မိတ်ဆွေ၏ အားကိုးရာ ဖြစ်၏။</p> <p>(၄) ပြုဖွယ်ကိစ္စ ဖြစ်ပေါ်လာက အကူအညီ တောင်းခံသည်ထက် နှစ်ဆတက်သော စည်းစိမ် အထောက်အပံ့ကို ပေးတတ်၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-93 <hr> ဤလေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် ကျေးဇူးပြုတတ်သော ကောင်းသော စိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို သိအပ်၏။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ မေ့လျော့စောင့်လှာ၊ ဥစ္စာစောင့်ရှောက်၊ ဘေးရောက်ကိုးကွယ်၊ ပြုဖွယ်ရှိက၊ နှစ်ဆဥစ္စာ၊ ချေးပေးလှာသည်၊ လေးဖြာ ဥပကာရတည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <h3>သမာနသုခဒုက္ခ မိတ်ဆွေ</h3> <p>သူကြွယ်သား - ချမ်းသာအတူ, ဆင်းရဲအတူဖြစ်သော ကောင်းသောစိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် သိအပ်၏-<br> (၁) ထိုမိတ်ဆွေအား လျှို့ဝှက်အပ်သည့် အမှုကိစ္စကို ပြောကြား၏။<br> (၂) ထိုမိတ်ဆွေ၏ လျှို့ဝှက်အပ်သည့် အမှုကိစ္စကို လျှို့ဝှက်ထား၏။<br> (၃) ဘေးရန်ဖြစ်ပေါ်လာလျှင် မစွန့်ပစ်။<br> (၄) ထိုမိတ်ဆွေအတွက် အသက်ကိုပင်သော်လည်း စွန့်လွှတ်၏။<br> ဤလေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် ချမ်းသာအတူ, ဆင်းရဲအတူဖြစ်သော ကောင်းသော စိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို သိအပ်၏။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ လျှို့ဝှက်စကား၊ ကြားစတုံလျက်၊ တူလျှို့ဝှက်၍၊ ဘေးတွေ့ မစွန့်၊ မတွန့်တိုပါ၊ သူ့ကိုညှာလျက်၊ ကိုယ့်သက်စွန့်မြောက်၊ ဤလေးယောက်ကား၊ မျှလောက် ချမ်းသာဆင်းရဲတည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <h3>အတ္ထက္ခာယီ မိတ်ဆွေ</h3> <p>သူကြွယ်သား - အကျိုးစီးပွားကို ပြောကြားတတ်သော ကောင်းသောစိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် သိအပ်၏-<br> (၁) မကောင်းမှုမှ တားမြစ်တတ်၏။<br> (၂) ကောင်းမှု၌ သက်ဝင်စေ၏၊ တိုက်တွန်းတတ်၏။<br> (၃) မကြားဖူးသော တရားစကားကို ပြောကြားတတ်၏။<br> (၄) နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ခရီးလမ်းကို ပြောကြားတတ်၏။<br> ဤလေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် ချမ်းသာအတူ, ဆင်းရဲအတူဖြစ်သော ကောင်းသော စိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို သိအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-94 <hr> ဆောင်ပုဒ်။ ။ မကောင်းမြစ်ထာ၊ ကောင်းရာသွင်းထား၊ မကြားစတောင်း၊ အကြောင်းကြားလှာ၊ နတ်ရွာလမ်းပြ၊ ဤလေးဝကား၊ မည်ရ အတ္ထက္ခာယီတည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <h3>အနုကမ္ပက မိတ်ဆွေ</h3> <p>သူကြွယ်သား - အစဉ်သနားတတ်သော ကောင်းသောစိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို လေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် သိအပ်၏-<br> (၁) ထိုမိတ်ဆွေ၏ ဆုတ်ယုတ်ပျက်စီးခြင်းကို မနှစ်သက်။<br> (၂) ထိုမိတ်ဆွေ၏ ဖြစ်ထွန်းတိုးတက်ခြင်းကို နှစ်သက်၏။<br> (၃) ထိုမိတ်ဆွေအား ကဲ့ရဲ့စကား ပြောကြားသူကို ကန့်ကွက်တားမြစ်တတ်၏။<br> (၄) ထိုမိတ်ဆွေအား ချီးမွမ်းစကား ပြောကြားသူကို ထောက်ခံချီးမွမ်းတတ်၏။<br> ဤလေးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အစဉ်သနားတတ်သော ကောင်းသော စိတ်နှလုံးရှိသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကို သိအပ်၏။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ ဥစ္စာခမ်းနား၊ မပွားသမြို့၊ မနှစ်လိုငြား၊ ပွားက ရွှင်မြူး၊ ကျေးဇူးမဲ့ကို၊ ဆိုသော်တားမြစ်၊ ကျေးဇူးဖြစ်ကို၊ ဆိုသော်ချီးမွမ်း၊ သူတို့ တမ်းကား၊ မိတ်ကျွမ်း အနုကမ္ပကတည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် သုတ္တန္တဗန္ဓအားဖြင့် ဟောကြားပြီး၍ ဂါထာဗန္ဓအားဖြင့် ထပ်မံဟောကြားတော်မူလေသည်-</p> <h3>မိတ်ဆွေစစ်ကို ချဉ်းကပ်</h3> <p>အကြင်မိတ်ဆွေသည် ကျေးဇူးပြုတတ်၏။ အကြင်မိတ်ဆွေသည် ချမ်းသာအတူ ဆင်းရဲအတူ ဖြစ်၏။ အကြင်မိတ်ဆွေသည် အကျိုးစီးပွားကို ပြောကြားတတ်၏။ အကြင်မိတ်ဆွေသည် အစဉ်သနားတတ်၏။ ပညာရှိသောသူသည် ဤမိတ်ဆွေစစ် လေးယောက်တို့ကို ဤသို့ ဆိုခဲ့တိုင်းသိ၍ အမိသည် ရင်၌ဖြစ်သောသားသို့ ချဉ်းကပ်သကဲ့သို့ ရိုသေစွာ ချဉ်းကပ်ရမည်။ သီလနှင့်ပြည့်စုံသော ပညာရှိမိတ်ဆွေသည် တောင်ထိပ်၌ တောက်လောင်သော မီးကဲ့သို့ ထွန်းလင်းတင့်တယ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-95 <hr></p> <h3>ပျားကောင်ပမာ စီးပွားရှာ</h3> <p>ပျားသည် ပန်းပွင့်ကို မထိခိုက်စေမူ၍ ဝတ်ရည်ကိုသာ စုပ်ယူလျက် ပျားလပို့ကို အားထုတ်ဆောက်လုပ်သကဲ့သို့ မိမိ သူတစ်ပါး နှစ်ဦးသားကို မညှင်းဆဲ မထိခိုက်စေမူ၍ တရားသဖြင့် ဥစ္စာပစ္စည်းကို စုဆောင်း ရှာမှီးသော သူ၏ ဥစ္စာစည်းစိမ်တို့သည် ခြတောင်ပို့ ကြီးပွားသကဲ့သို့ ကြီးပွားခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏။</p> <h3>ခွဲဝေသုံးစွဲ မိတ်ဆွေမြဲ</h3> <p>အိမ်ထောင်သည်ဘဝကို တည်ဆောက်သော အမျိုးသားသည် ဤသို့ ဥစ္စာစည်းစိမ်တို့ကို ကောင်းစွာ စုဆောင်းပြီးလျှင် စည်းစိမ်တို့ကို လေးဖို့ လေးပုံ ခွဲဝေရမည်။ ဤသို့ ခွဲဝေသုံးစွဲသော ထိုသူသည် မိတ်ဆွေခင်ပွန်းတို့ကို မကွဲအောင် ဖွဲ့နှောင်စည်းရုံးနိုင်၏။<br> (၁) တစ်ဖို့သော ဥစ္စာဖြင့် စည်းစိမ်ကို ခံစားရမည်။<br> (၂-၃) နှစ်ဖို့တို့ဖြင့် ကုန်သွယ်မှု စသည် ပြုလုပ်ရမည်။<br> (၄) လေးခုမြောက်အဖို့ကိုကား ဘေးရန်ဖြစ်လျှင် အသုံးပြုရန် သိုမှီးသိမ်းဆည်းထားရမည်။</p> <p>(စည်းစိမ်ဥစ္စာ ကြွယ်ဝသူသည်သာ မိတ်ဆွေ အပေါင်းအသင်း မပြိုကွဲ မပျက်စီးအောင် ထိန်းသိမ်းထားနိုင်သည်။)</p> <h3>အရပ်ခြောက်ပါးကို လုံခြုံစေခြင်း</h3> <p>သူကြွယ်သား - အရိယာသာဝကသည် အရပ်ခြောက်ပါးတို့ကို အဘယ်သို့လျှင် လုံခြုံစေသနည်း ဟူမူကား-<br> (၁) အမိအဘတို့ကို အရှေ့အရပ် ဟု သိအပ်ကုန်၏။<br> (၂) ဆရာသမားတို့ကို တောင်အရပ် ဟု သိအပ်ကုန်၏။<br> (၃) သားမယားတို့ကို အနောက်အရပ် ဟု သိအပ်ကုန်၏။<br> (၄) ချစ်သော အဆွေခင်ပွန်းတို့ကို မြောက်အရပ် ဟု သိအပ်ကုန်၏။<br> (၅) အစေအပါး, အလုပ်သမားတို့ကို အောက်အရပ် ဟု သိအပ်ကုန်၏။<br> (၆) သမဏဗြာဟ္မဏ (ရဟန်း, ပုဏ္ဏား) တို့ကို အထက်အရပ် ဟု သိအပ်ကုန်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-96 <hr> ဆောင်ပုဒ်။ ။ အရှေ့မိဘ၊ တောင်မှ ဆရာ၊ နောက်မှာ မယား၊ မြောက်ကား မိတ်ဆွေ၊ အောက်ခြေ ကျွန်များ၊ အထက်ဖျားကား၊ ပုဏ္ဏားရဟန်း- ခြောက်ရပ်တည်း။<br> (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်)</p> <p>အရပ်ခြောက်ပါးတို့မှ ဘေးအန္တရာယ်များ မလာရောက်နိုင်အောင် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်နေခြင်းသည် “အရပ်ခြောက်ပါးတို့ကို လုံခြုံစေသည်” မည်၏။</p> <p>မိဘတို့သည် သားသမီးတို့အပေါ် ရှေးဦးစွာ ကျေးဇူးပြုသောကြောင့် ပုရတ္ထိမာဒိသာ (အရှေ့အရပ်) မည်၏။</p> <p>ဆရာသမားတို့သည် မြတ်သော ပူဇော်မှုကို ခံယူထိုက်သောကြောင့် ဒက္ခိဏာဒိသာ (တောင်အရပ်) မည်၏။</p> <p>သားမယားတို့သည် မိမိနောက်မှ အစဉ် လိုက်ပါရသောကြောင့် ပစ္ဆိမာဒိသာ (အနောက်အရပ်) မည်၏။</p> <p>အဆွေခင်ပွန်းတို့သည် အဆွေခင်ပွန်းတို့ကို အမှီသဟဲပြု၍ ထိုထို ဆင်းရဲဒုက္ခတို့ကို လွန်မြောက်နိုင်သောကြောင့် ဥတ္တရာဒိသာ (မြောက်အရပ်) မည်၏။</p> <p>အစေအပါး, အမှုလုပ် အလုပ်သမားတို့သည် မိမိခြေရင်း၌ တည်သောကြောင့် ဟေဋ္ဌိမာဒိသာ (အောက်အရပ်) မည်၏။</p> <p>ရဟန်းသံဃာတို့သည် ဂုဏ်တို့ဖြင့် အထက်၌ တည်သောကြောင့် ဥပရိမာဒိသာ (အထက်အရပ်) မည်၏။</p> <h3>သားသမီးနှင့် မိဘဆက်ဆံရေး</h3> <p>သူကြွယ်သား - ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် သားသမီးသည် အရှေ့အရပ်မည်သော မိဘတို့ကို ပြုစုအပ်ကုန်၏-<br> (၁) မိဘတို့က မွေးမြူအပ်သော ငါသည် ထိုမိဘတို့ကို ပြန်လည်၍ မွေးမြူအံ့၊<br> (၂) ထိုမိဘတို့၏ အမှုကိစ္စကို ပြုလုပ်ပေးအံ့၊</p> <p>(၃) မိဘတို့၏ ဥစ္စာကို မပျက်အောင် စောင့်ထိန်းခြင်း, အစဉ်အဆက်မှ လာသော ကုသိုလ်ဝတ်ကို ပြုလုပ်ခြင်းတို့ဖြင့် အမျိုးအနွယ်ကို တည်စေအံ့။</p> <br>စာမျက်နှာ-97 <hr> (၄) အမွေခံထိုက်အောင် မိဘတို့၏ အဆုံးအမကို ကျင့်ကြံလိုက်နာအံ့၊<br> (၅) ကွဲကွာ သေလွန်သည့် မိဘအတွက် အလှူပေးအံ့ဟု ပြုစုအပ်ကုန်၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - သားသမီးသည် ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် လုပ်ကျွေးအပ်ကုန်သော အရှေ့အရပ်မည်သော မိဘတို့သည် အကြောင်းငါးပါးတို့ဖြင့် သားသမီးတို့ကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏-<br> (၁) မကောင်းမှုမှ တားမြစ်ကုန်၏။<br> (၂) ကောင်းမှု၌ သက်ဝင် တည်စေကုန်၏။<br> (၃) အတတ်ပညာကို သင်စေကုန်၏။<br> (၄) လျောက်ပတ်သော မယားနှင့် ထိမ်းမြားပေးကုန်၏။<br> (၅) လျောက်ပတ်သော အချိန်၌ အမွေဥစ္စာကို အပ်နှင်းကုန်၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - သားသမီးသည် ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် ဝတ်ပြုအပ်သော အရှေ့အရပ်မည်သော မိဘတို့သည် ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် သားသမီးကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏။ ထိုသားသမီးသည် ဤသို့ လုပ်ကျွေးသည်ရှိသော် ထိုအရှေ့အရပ်သည် လုံခြုံ၏။ ငြိမ်းချမ်း၏။ ဘေးကင်း၏။</p> <p>မိဘတည်းဟူသော အရှေ့အရပ်ကို ကျင့်ဝတ်ငါးပါးတို့ဖြင့် လုံခြုံအောင် စောင့်ရှောက်လိုက်၍ မိဘကို အကြောင်းပြုပြီး ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် ဘေးအန္တရာယ် အကုသိုလ်အပြစ်များ ကင်းစင်သွားသောကြောင့် မိဘတည်းဟူသော အရှေ့အရပ်သည် လုံခြုံသည် မည်၏။ ငြိမ်းချမ်းသည် မည်၏၊ ဘေးကင်းသည် မည်၏။</p> <h3>သားသမီးဝတ္တရား ငါးပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ ကျွေးမွေးမပျက်၊ ဆောင်ရွက်စီမံ၊ မွေခံထိုက်စေ၊ လှူမျှဝေ၍၊ စောင့်လေမျိုးနွယ်၊ ဝတ်ငါးသွယ်၊ ကျင့်ဖွယ် သားတို့တာ။</p> <h3>မိဘဝတ္တရား ငါးပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ မကောင်းမြစ်ထာ၊ ကောင်းရာညွှန်လတ်၊ အတတ်သင်စေ၊ ပေးဝေ နှီးရင်း၊ ထိမ်းမြားခြင်းလျှင်၊ ဝတ်ငါးအင်၊ ဖခင်မယ်တို့တာ။<br> (သင်္ဂဇာဆရာတော်)<br> <br>စာမျက်နှာ-98 <hr></p> <h3>တပည့်နှင့် ဆရာဆက်ဆံရေး</h3> <p>သူကြွယ်သား - ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် တပည့်သည် တောင်အရပ်မည်သော ဆရာတို့ကို ပြုစုအပ်ကုန်၏-<br> (၁) နေရာမှထ၍ ခရီးဦးကြိုခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၂) ခစားဆည်းကပ်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၃) စကားကို နာယူခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၄) အရိုအသေ လုပ်ကျွေးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၅) အတတ်ပညာကို ရိုသေစွာ သင်ကြားလေ့ကျက်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း ပြုစုအပ်ကုန်၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် တပည့်သည် ဝတ်ပြုအပ်ကုန်သော တောင်အရပ်မည်သော ဆရာတို့သည် ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် တပည့်ကို အစဉ်စောင့်ရှောက်ကုန်၏-<br> (၁) ကောင်းစွာ ဆုံးမသင့်သော အရာကို ဆုံးမကုန်၏။<br> (၂) ကောင်းစွာ သင်သင့်သောအရာကို သင်စေကုန်၏။<br> (၃) အလုံးစုံသော အတတ်ကို ပြောကြား သင်ကြားပေးကုန်၏။<br> (၄) ကောင်းသော အဆွေခင်ပွန်းတို့ထံ၌ အပ်နှင်းကုန်၏။<br> (၅) ခပ်သိမ်းသော အရပ်တို့၌ အစောင့်အရှောက်ကို ပြုကုန်၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် လုပ်ကျွေးအပ်ကုန်သော တောင်အရပ်မည်သော ဆရာတို့သည် ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် တပည့်ကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏။ ထိုတပည့်သည် ဤသို့ လုပ်ကျွေးသည်ရှိသော် ထိုတောင်အရပ်သည် လုံခြုံ၏။ ငြိမ်းချမ်း၏။ ဘေးကင်း၏။</p> <h3>တပည့်ဝတ္တရား ငါးပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ ညီညာထကြွ၊ ဆုံးမနာယူ၊ လာမူ ကြိုဆီး၊ ထံနီး လုပ်ကျွေး၊ သင်, တွေး, အံရွတ်၊ တပည့်ဝတ်၊ မချွတ် ငါးခုသာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-99 <hr></p> <h3>ဆရာဝတ် ငါးပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ အတတ်လည်းသင်၊ ပဲ့ပြင်ဆုံးမ၊ သိပ္ပမချန်၊ ဘေးရန်ဆီးကာ၊ သင့်ရာ အပ်ပို့၊ ဆရာတို့၊ ကျင့်ဖို့ဝတ်ငါးဖြာ။<br> (သင်္ဂဇာဆရာတော်)</p> <h3>လင်နှင့်မယား ဆက်ဆံရေး</h3> <p>သူကြွယ်သား - ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် လင်သည် အနောက်အရပ်မည်သော မယားကို ပြုစုအပ်၏-<br> (၁) အမြတ်တနိုး ခေါ်ဆိုခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၂) နှိမ့်ချ၍ မခေါ်ဆိုခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၃) မိမိမယားကို လွန်၍ အခြားမိန်းမတို့၌ မပျော်ပါးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၄) စားဖိုဆောင် အုပ်စိုးမှုကို လွှဲအပ်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၅) အဝတ်တန်ဆာကို ပေးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း ပြုစုအပ်၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - လင်သည် ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် ပြုစုအပ်သော အနောက်အရပ်မည်သော မယားသည် ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် လင်ဖြစ်သူကို စောင့်ရှောက်၏-<br> (၁) အမှုကြီးငယ်ကိုလည်း ကောင်းစွာ စီရင်၏။<br> (၂) နှစ်ဘက်သော ဆွေမျိုးကိုလည်း ချီးမြှောက်၏။<br> (၃) မိမိလင်မှတစ်ပါး အခြားယောက်ျား၌ လွန်ကျူးသော အကျင့်မှ ကင်း၏။<br> (၄) ရှာဖွေစုဆောင်းခဲ့သည့် ဥစ္စာကို ထိန်းသိမ်း စောင့်ရှောက်၏။<br> (၅) အလုံးစုံသော ကိစ္စတို့၌ လိမ္မာ၍ ပျင်းရိခြင်း ကင်း၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် လင်သည် ပြုစုအပ်သော အနောက်အရပ်မည်သော မယားသည် ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် လင့်ကို စောင့်ရှောက်၏။ ဤသို့ ပြုစုသည်ရှိသော် ဤအနောက်အရပ်သည် လုံခြုံ၏။ ငြိမ်းချမ်း၏။ ဘေးကင်း၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-100 <hr></p> <h3>လင့်ဝတ္တရား ငါးပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ မထီမဲ့ကင်း၊ အပ်နှင်းဥစ္စာ၊ မိစ္ဆာ မမှား၊ ဝတ်စားဆင်ယင်၊ မြတ်နိုးကြင်၊ ငါးအင် လင်ကျင့်ရာ။</p> <h3>မယားဝတ္တရား ငါးပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ အိမ်တွင်းမှုလုပ်၊ သိမ်းထုတ်သေချာ၊ မိစ္ဆာကြဉ်ရှောင်၊ လျော်အောင် ဖြန့်ချိ၊ ပျင်းရိမမူ၊ ဝတ်ငါးဆူ၊ အိမ်သူ ကျင့်အပ်စွာ။<br> (သင်္ဂဇာဆရာတော်)</p> <h3>မိတ်ဆွေချင်း ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံရေး</h3> <p>သူကြွယ်သား - ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အမျိုးကောင်းသားသည် မြောက်အရပ်မည်သော အဆွေခင်ပွန်းတို့ကို ပြုစုအပ်၏-<br> (၁) ပေးကမ်းစွန့်ကြဲခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၂) ချစ်ဖွယ်သောစကားကို ဆိုခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၃) အကျိုးစီးပွားကို ကျင့်ဆောင်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၄) မိမိနှင့် ထပ်တူညီမျှ ဆက်ဆံခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၅) မချွတ်မယွင်း ပြောဆို ပေးကမ်းခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း ပြုစုအပ်ကုန်၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အမျိုးကောင်းသားသည် ပြုစုအပ်ကုန်သော မြောက်အရပ်မည်သော အဆွေခင်ပွန်းတို့သည် ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အမျိုးကောင်းသားကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏-<br> (၁) မူးယစ်သော မိတ်ဆွေကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏။<br> (၂) မူးယစ်သော မိတ်ဆွေ၏ ပစ္စည်းဥစ္စာကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏။<br> (၃) ကြောက်ရွံ့နေသော မိတ်ဆွေ၏ အားကိုးရာ ဖြစ်ကုန်၏။<br> (၄) ဘေးရန်ဖြစ်လတ်သော် မစွန့်ပစ်။<br> (၅) ထိုမိတ်ဆွေ၏ သား မြေး အဆက်ဆက်တို့ကိုလည်း တုံ့ပြန် ချီးမြှောက်ကုန်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-101 <hr> သူကြွယ်သား - ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အမျိုးကောင်းသားသည် ပြုစုအပ်ကုန်သော မြောက်အရပ်မည်သော အဆွေခင်ပွန်းတို့သည် ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အမျိုးကောင်းသားကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏။ ဤသို့ ပြုစုသည်ရှိသော် ထိုမြောက်အရပ်သည် လုံခြုံ၏။ ငြိမ်းချမ်း၏။ ဘေးကင်း၏။</p> <h3>မိတ်ဆွေဝတ္တရား ငါးပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ ပေးကမ်း ချီးမြှင့်၊ ကိုယ်နှင့် ယှဉ်ထား၊ စီးပွား ဆောင်ရွက်၊ နှုတ်မြွက်ချိုသာ၊ သစ္စာမှန်စေ၊ ဝတ်ငါးထွေ၊ ကျင့်လေမိတ်သဟာ။<br> (သင်္ဂဇာဆရာတော်)</p> <p>၁။ ပေးကမ်းလိုမယ်၊ ချစ်ဖွယ်ဆိုငြား၊ စီးပွားကျင့်မူ၊ ကိုယ်တူပြုခြင်း၊ ချွတ်ယွင်းမဲ့စေ၊ ဤငါးထွေကား၊ ကြင်ဆွေတို့အား-ကျင့်ဝတ်တည်း။</p> <p>၂။ မေ့လျော့ စောင့်လှာ၊ ဥစ္စာစောင့်ရှောက်၊ ကြောက်လန် ပယ်လေ့၊ ဘေးတွေ့ မစွန့်၊ ဆက်ညွန့် သားမြေး၊ မြတ်လေးပူဇော်၊ ဤငါးဖော်ကား၊ ညီလျော်တို့လမ်း-ကျင့်ဝတ်တည်း။</p> <p>(ဆရာတော်ဦးဗုဓ်)</p> <h3>သခင်နှင့်ကျွန်, အလုပ်ရှင်နှင့် အလုပ်သမား ဆက်ဆံရေး</h3> <p>သူကြွယ်သား - ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အရှင်သခင်သည် အောက်အရပ်မည်သော အစေအပါး အလုပ်သမားတို့ကို ပြုစုအပ်ကုန်၏-<br> (၁) ခွန်အား အလျောက်သာ အလုပ်ကိစ္စကို ခိုင်းစေခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၂) ထမင်းရိက္ခာ ပေးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၃) မကျန်းမာသောအခါ ပြုစုခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၄) ထူးဆန်းသော စားဖွယ် အရသာများကို ခွဲဝေပေးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊</p> <p>(၅) အခါအားလျော်စွာ အားလပ်ခွင့်ပေးခြင်း, အဝတ်တန်ဆာ စသည် ပေးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း ပြုစုအပ်ကုန်၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-102 <hr> သူကြွယ်သား - ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အရှင်သခင်သည် ပြုစုအပ်ကုန်သော အောက်အရပ်မည်သော အစေအပါး, အလုပ်သမားတို့သည် ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အရှင်သခင်ကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏-<br> (၁) အရှင်၏ ရှေးဦးစွာ အိပ်ရာမှ ထလေ့ရှိကုန်၏။<br> (၂) အရှင်အိပ်သည်မှ နောက်၌ အိပ်လေ့ရှိကုန်၏။<br> (၃) ပေးသည်ကိုသာ ယူလေ့ရှိကုန်၏ (ခိုးဝှက်မယူကုန်)။<br> (၄) အမှုကိစ္စကို ကောင်းစွာ ပြုလုပ်ကုန်၏။<br> (၅) အရှင်၏ ဂုဏ်သတင်းကို ဆောင်ကုန်၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အရှင်သခင်သည် ပြုစုအပ်ကုန်သော အောက်အရပ်မည်သော အစေအပါး, အလုပ်သမားတို့သည် ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အရှင်သခင်ကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏။ ဤသို့ ကောင်းစွာ ပြုစုသည်ရှိသော် ထိုအောက်အရပ်သည် လုံခြုံ၏။ ငြိမ်းချမ်း၏။ ဘေးကင်း၏။</p> <h3>အရှင့်ဝတ္တရား ငါးပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ ဝစွာကျွေးမွေး၊ ပြုရေးစီရင်၊ နာလျှင် ကုစေ၊ ငှဝေရသာ၊ အခါကိုလွှတ်၊ အရှင့်ဝတ်၊ ဟောရွတ် ပဉ္စဓာ။</p> <h3>ကျွန်ဝတ္တရား ငါးပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ အိပ်သော် နောက်ကျ၊ ထ-သော်ကား ရှေး၊ ပေးမှ ယူအပ်၊ စေ့စပ် ဆောင်ရွက်၊ ကျေးဇူးမြွက်၊ ငါးချက် ကျွန်ကျင့်ရာ။<br> (သင်္ဂဇာဆရာတော်)</p> <h3>ဒကာနှင့်ဆရာ ဆက်ဆံရေး</h3> <p>သူကြွယ်သား - ငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အမျိုးကောင်းသားသည် အထက်အရပ်မည်သော သမဏဗြာဟ္မဏတို့ကို ပြုစုအပ်ကုန်၏-<br> (၁) မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သော ကာယကံမှုဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၂) မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သော ဝစီကံမှုဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၃) မေတ္တာနှင့်ယှဉ်သော မနောကံမှုဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-103 <hr> (၄) အမြဲမပြတ် လှူဒါန်းလိုသော အလောဘတည်းဟူသော တံခါးကို ဖွင့်၍ ထားခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (၅) ဆွမ်း စသော အာမိသတို့ကို ပေးလှူခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း ပြုစုအပ်ကုန်၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အမျိုးကောင်းသားသည် ပြုစုအပ်ကုန်သော အထက်အရပ်မည်သော သမဏဗြာဟ္မဏတို့သည် ခြောက်ပါး သော အကြောင်းတို့ဖြင့် အမျိုးကောင်းသားကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏။<br> (၁) မကောင်းမှုမှ တားမြစ်ကုန်၏။<br> (၂) ကောင်းမှု၌ သက်ဝင်တည်စေကုန်၏။<br> (၃) ကောင်းသောစိတ်ဖြင့် စောင့်ရှောက်ကုန်၏။<br> (၄) မကြားဖူးသော တရားစကားကို ဟောကြားကုန်၏။<br> (၅) ကြားဖူးသော တရားစကားကို ဖြူစင်စေကုန်၏။<br> (၆) နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း ခရီးလမ်းကို ပြောကြားကုန်၏။</p> <p>သူကြွယ်သား - ဤငါးပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အမျိုးကောင်းသားသည် ပြုစုအပ်ကုန်သော အထက်အရပ်မည်သော သမဏဗြာဟ္မဏတို့သည် ဤခြောက်ပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အမျိုးကောင်းသားကို စောင့်ရှောက်ကုန်၏။ ဤသို့ ပြုစုသည်ရှိသော် ဤအထက်အရပ်သည် လုံခြုံ၏။ ငြိမ်းချမ်း၏။ ဘေးကင်း၏။</p> <h3>ဒါယကာဝတ္တရား ငါးပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ မေတ္တာစိတ်သက်၊ ဆောင်ရွက်ချစ်ခင်၊ ခင်မင်နှုတ်ချို၊ လိုလျှင် ဖိတ်ထား၊ တတ်အားလှူစေ၊ ငါးခုနေ၊ ပြုလေ ဒါယကာ။</p> <h3>ရဟန်းဝတ္တရား ခြောက်ပါး</h3> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ မကောင်းမြစ်တာ၊ ကောင်းရာကိုလှစ်၊ အသစ်ဟောကျူး၊ နာဖူး ထပ်မံ၊ နတ်ထံတင်ရာ၊ မေတ္တာလည်းပြု၊ ရဟန်းမှု၊ ခြောက်ခု လွန်သေချာ။<br> (သင်္ဂဇာဆရာတော်)</p> <p>ကောင်းသော စကားကို ဆိုတော်မူတတ်သော မြတ်စွာဘုရားသည် ဤသုတ္တန္တစကားကို မိန့်တော်မူပြီး၍ ဤဂါထာဗန္ဓစကားတို့ကိုလည်း မိန့်တော်မူ၏-<br> <br>စာမျက်နှာ-104 <hr> <h3>အရပ်ခြောက်ပါး</h3> အမိအဘတို့သည် အရှေ့အရပ် မည်ကုန်၏။ ဆရာတို့သည် တောင်အရပ် မည်ကုန်၏။ သားမယားတို့သည် အနောက်အရပ် မည်ကုန်၏။ အဆွေခင်ပွန်းတို့သည် မြောက်အရပ် မည်ကုန်၏။ အစေအပါး အလုပ်သမားတို့သည် အောက်အရပ် မည်ကုန်၏။ သမဏဗြာဟ္မဏတို့သည် အထက်အရပ် မည်ကုန်၏။<br> အိမ်ကို အုပ်စိုး၍ နေထိုင်သော အမျိုးကောင်းသားသည် ဤအရပ်ခြောက်ပါးတို့ကို ရှိခိုးရာ၏။</p> <h3>ကျော်စောသတင်း ပျံ့သင်းကြောင်းတရား</h3> <p>အကြင်သူသည် အရပ်မျက်နှာတို့ကို ရှိခိုးခြင်း၌ အလိမ္မာရှိ၏။ သီလနှင့် ပြည့်စုံ၏။ သိမ်မွေ့နက်နဲသော ဉာဏ်ပညာရှိ၏။ နှိမ့်ချခြင်း ရှိ၏။ ခက်ထန်ခြင်း မရှိ၊ ထိုဂုဏ်အင်္ဂါတို့နှင့် ပြည့်စုံသော သူသည် အကျော်အစောကို ရ၏။</p> <p>အကြင်သူသည် ထကြွလုံ့လရှိ၏။ ပျင်းရိခြင်း မရှိ၊ ဘေးရန်ဖြစ်လျှင် မတုန်လှုပ်၊ မပြတ်အားထုတ်အပ်သော အသက်မွေးမှု ရှိ၏။ အရာအားလျော်စွာ သိတတ်သော ပညာရှိ၏။ ထိုသို့သော သူသည် အကျော်အစောကို ရ၏။</p> <p>အကြင်သူသည် ချီးမြှောက်တတ်၏။ အဆွေခင်ပွန်းကောင်းကို ရှာတတ်၏။ ကျေးဇူးတရားကို သိတတ်၏။ ဝန်တိုမှု မရှိ၊ အကျိုးဆောင်တတ်၏၊ အကြောင်းပြ၍ ဆုံးမတတ်၏၊ ခေါင်းဆောင်တတ်၏၊ ထိုသို့သော သဘောရှိသူသည် အကျော်အစောကို ရ၏။</p> <h3>သင်္ဂဟတရား လေးပါး</h3> <p>ကျင့်ဝတ်တရားတို့၌ “ပေးကမ်းစွန့်ကြဲခြင်း၊ ချစ်ဖွယ်သော စကားကို ဆိုခြင်း၊ အကျိုးစီးပွားကို ကျင့်ဆောင်ခြင်း၊ ကိစ္စအားလျော်စွာ မိမိနှင့် ထပ်တူညီမျှ ဆက်ဆံခြင်း” ဟူသော ကျင့်ဝတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်၏။ ထိုထို ပုဂ္ဂိုလ်၌ ထိုက်သည်အားလျော်စွာ ထိုသင်္ဂဟတရားတို့သည် ဤလောက၌ သွားနေရသော ရထား၏ နားစောင့်ကဲ့သို့ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-105 <hr> <h3>သင်္ဂဟတရားမဲ့က အကျိုးမရ</h3></p> <p>လောက၌ ထိုသင်္ဂဟတရားတို့သည် အကယ်၍ မရှိကုန်အံ့၊ အမိသည် သားပြုအပ်သော မြတ်နိုးခြင်းကိုသော် လည်းကောင်း၊ ပူဇော်ခြင်းကို သော်လည်းကောင်း မရရာ။ အဘသည် သားပြုအပ်သော မြတ်နိုးခြင်းကိုသော် လည်းကောင်း၊ ပူဇော်ခြင်းကိုသော်လည်းကောင်း မရနိုင်ရာ။</p> <p>ထိုသင်္ဂဟတရားတို့ကို “ပြုအပ်၏”ဟု ပညာရှိတို့ မှတ်ယူကုန်သောကြောင့် ကြီးမြတ်သည့်အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ ချီးမွမ်းလည်း ချီးမွမ်းထိုက်ကုန်၏။</p> <h3>သိင်္ဂါလလုလင် သရဏဂုံတည် ဥပါသကာဖြစ်ခြင်း</h3> <p>ဤသို့ မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူပြီးသောအခါ သူကြွယ်သား သိင်္ဂါလ သည် မြတ်စွာဘုရားအား ဤစကားကို လျှောက်ထား၏-</p> <p>“အရှင်ဘုရား-တရားတော်သည် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် ရှိပါပေ၏။ အရှင်ဘုရား တရားတော်သည် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် ရှိပါပေ၏။ အရှင်ဘုရား-ဥပမာသော်ကား မှောက်ထားသည်ကို လှန်ဘိသကဲ့သို့ လည်းကောင်း၊ ဖုံးလွှမ်းထားသည်ကို ဖွင့်လှစ်ဘိသကဲ့သို့ လည်းကောင်း၊ မျက်စိလည်သူအား လမ်းမှန်ကို ပြောကြားဘိသကဲ့သို့ လည်းကောင်း၊ မျက်စိအမြင်ရှိသော သူတို့သည် အဆင်းတို့ကို မြင်ကြလိမ့်မည်”ဟု အမိုက်မှောင်၌ ဆီမီးတန်ဆောင်ကို ဆောင်ပြဘိသကဲ့သို့ လည်းကောင်း ဤအတူ သာလျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် များစွာသော အကြောင်းတို့ဖြင့် တရားတော်ကို ပြတော်မူပါပေ၏။</p> <p>အရှင်ဘုရား-အကျွန်ုပ်သည် မြတ်စွာဘုရားကို ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ ဆည်းကပ်ပါ၏၊ တရားတော်ကိုလည်း ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ ဆည်းကပ်ပါ၏။ သံဃာတော်ကိုလည်း ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ ဆည်းကပ်ပါ၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် အကျွန်ုပ်ကို “ယနေ့မှစ၍ အသက်ထက်ဆုံး ဘုရား တရား သံဃာကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်သော ‘ဥပါသကာ'ဟု မှတ်တော်မူပါ” ဟူ၍ လျှောက်ထားလေသတည်း။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။ အဋ္ဌကထာဆရာက ဤသိင်္ဂါလသုတ်လာ ကျင့်စဉ်များကို လူတို့ လက်တွေ့ ကျင့်ရမည့် ကျင့်စဉ်များဖြစ်၍ လူ့ဝိနည်းတရား (ဂိဟီဝိနယ)ဟု အမည်ပေးထားပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-106 <hr> <h3>အခန်း ( ၁၃ )</h3></p> <h3>အန္တရာယ်ကင်းရန် ရွတ်ဖတ်ရမည့် ပါဠိဂါထာများ</h3> <p>သိပ္ပံနည်းကျသော ဗုဒ္ဓတရားတော်အရ လူကို မည်သူကမျှ ဖန်ဆင်းထားခြင်း မဟုတ်ဘဲ မိမိကိုယ်ကို မိမိကသာ ဖန်ဆင်းထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ မိမိက ဖန်ဆင်းသည့် ကိရိယာမှာမူ ကုသိုလ်နှင့် အကုသိုလ်ပင် ဖြစ်ပါသည်။ ငွေကုန်ကြေးကျ အသက်သာဆုံးနှင့် အထိရောက်ဆုံးနည်းဖြင့် ကုသိုလ် များများ အမြဲ ရနေလိုပါလျှင် ဤအခန်းတွင် ဖော်ပြထားသော ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်၊ ဗုဒ္ဓဂါထာတို့ကို ရွတ်ဖတ်ပွားများစေလိုပါသည်။ ထိုသို့ ရွတ်ဖတ်ပွားများခြင်းဖြင့် ကုသိုလ်ခွန်အားများ ရှိနေပါလျှင် အကုသိုလ်မဝင်နိုင်ဘဲ အန္တရာယ်များမှ ကင်းလွတ်ပါလိမ့်မည်။</p> <h3>(က) ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါး</h3> <p>ဣတိပိ သော ဘဂဝါ-<br> (၁) အရဟံ၊<br> (၂) သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊<br> (၃) ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော၊<br> (၄) သုဂတော၊<br> (၅) လောကဝိဒူ၊<br> (၆) အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ၊<br> (၇) သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ၊<br> (၈) ဗုဒ္ဓေါ၊<br> (၉) ဘဂဝါ၊</p> <h3>(ခ) တရားဂုဏ်တော် ခြောက်ပါး</h3> <p>(၁) သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော၊<br> (၂) သန္ဒိဋ္ဌိကော၊<br> (၃) အကာလိကော၊<br> (၄) ဧဟိပဿိကော၊<br> (၅) ဩပနေယျကော၊<br> (၆) ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟိ။<br> <br>စာမျက်နှာ-107 <hr> <h3>(ဂ) သံဃာဂုဏ်တော် ကိုးပါး</h3> (၁) သုပ္ပဋိပန္နော၊ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊<br> (၂) ဥဇုပ္ပဋိပန္နော၊ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊<br> (၃) ဉာယပ္ပဋိပန္နော၊ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊<br> (၄) သာမီစိပ္ပဋိပန္နော၊ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊<br> ယဒိဒံ စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ၊<br> ဧသ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော<br> (၅) အာဟုနေယျော၊<br> (၆) ပါဟုနေယျော၊<br> (၇) ဒက္ခိဏေယျော၊<br> (၈) အဉ္ဇလိကရဏီယော၊<br> (၉) အနုတ္တရံ ပုညက္ေတ္တံ ေလာကႆ။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။ ဤရတနာသုံးပါးတို့၏ ဂုဏ်တော်ကို နေ့စဉ်ရွတ်ပါ။ ဘုရားကို ပူဇော်လျှင် တန်ခိုးရှိ၏။ တရားကို ပူဇော်လျှင် ပညာကြီး၏။ သံဃာကို ပူဇော်လျှင် ဥစ္စာပေါများ၏။</p> <h3>(ဃ) အဋ္ဌာနမေတံ ဗုဒ္ဓမန္တန်တော်</h3> <p>အဋ္ဌာနမေတံ ဘိက္ခဝေ အနဝကာသော၊<br> ယံ ပရူပက္ကမေန တထာဂတံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေယျ။</p> <p>အနက်။ ။ ဘိက္ခဝေ၊ ရဟန်းတို့။ ပရူပက္ကမေန၊ သူတပါး၏ လုံ့လပယောဂဖြင့်။ တထာဂတံ၊ မြတ်စွာဘုရားကို။ ဇီဝိတာ၊ အသက်မှ။ ယံ ဝေါရောပေယျ၊ အကြင်ကြောင့် ချနိုင်ရာ၏။ ဧတံ ဌာနံ၊ ဤသို့ သူတပါးလုံ့လ ပယောဂဖြင့် အသက်မှချနိုင်ရာသော အခွင့်သည်။ အနဝကာသော၊ အခွင့်မဟုတ်၊ အရာမဟုတ်ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-108 <hr> အနက်အဓိပ္ပာယ် အကြောင်းအရာကို နားလည် မှတ်မိပြီးလျှင် ပါဠိသက်သက်ကိုသာ ရွတ်ဆို ပွားများနိုင်ပါပြီ။ ထိုပါဠိတော် နောက်တွင် အောက်ပါစကားကိုလည်း ဆက်၍ ရွတ်ဆိုနိုင်ပါသည်- ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန အန္တရာယော ဝိနဿတု။</p> <p>ဟူလို။ “ဤသစ္စာစကားကြောင့် အန္တရာယ်ဟူသမျှ ကင်းပါစေသတည်း”</p> <p>အဋ္ဌာနမေတံ ပါဠိတော်သည် အက္ခရာ (၃၁)လုံး ပါရှိပါသည်။ ရွတ်ဖတ်သောအခါ အက္ခရာတစ်လုံးချင်း ပေါ်အောင် အောင်မြင် ပြတ်သားစွာ ရွတ်ဖတ်ရပါမည်။</p> <p>အဋ္ဌာနမေတံ ဗုဒ္ဓမန္တန်သည် အသက်အန္တရာယ်နှင့် ပတ်သက်သော ကိစ္စမျိုးတွင် အထူးအားကိုးရပါသည်။ အသက်အန္တရာယ်နှင့် နီးသူများသည် နံနက်အိပ်ရာထ အာခံတွင်း သန့်ရှင်းပြီးလျှင် ပြီးချင်း အဋ္ဌာနမေတံ စသည် (၉)ခေါက်၊ အလုပ်ခွင် (သို့မဟုတ်) အိမ်မှ စထွက်လျှင် (၉)ခေါက်၊ အလုပ်မှအပြန် (၉)ခေါက် မပျက်မကွက် ရွတ်သင့်ပေသည်။</p> <h3>(င) နာညတြဂါထာ (အသက်ရှည်ဆေးဂါထာ)</h3> <p>နာညတြ ဗောဇ္ဈာ တပသာ၊ နာညတြိန္ဒိယသံဝရာ၊<br> နာညတြ သဗ္ဗနိဿဂ္ဂါ၊ သောတ္ထိ ပဿာမိ ပါဏိနံ၊</p> <p>(နင်ညတရဗောဇ္ဈာ. . . ၊ နင်ညတရိန်ဒရိယ. . . စသည်ဖြင့် ဖတ်ပါ။ “ရ”ကို လျှာလိပ်သံဖြင့် ဖတ်ပါ)</p> <p>အနက်။ ။ ဗောဇ္ဈာ တပသာ၊ ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး မြတ်တရားကို။ အညတြ၊ ကြဉ်ထား၍။ ပါဏိနံ၊ သတ္တဝါတို့၏။ သောတ္ထိ၊ ချမ်းသာရာ ချမ်းသာခွင့်ကို။ အဟံ၊ သင်တို့ဆရာ ငါဘုရားသည်။ န ပဿာမိ၊ မြင်တော်မမူ။</p> <p>ဣန္ဒြိယသံဝရာ၊ စက္ခုစသား ခြောက်ပါးဣန္ဒြေ စောင့်ထိန်းနေခြင်းကို။ အညတြ၊ ကြဉ်ထား၍။ ပါဏိနံ၊ သတ္တဝါတို့၏။ သောတ္ထိ၊ ချမ်းသာရာ ချမ်းသာခွင့်ကို။ အဟံ၊ သင်တို့ဆရာ ငါဘုရားသည်။ န ပဿာမိ၊ မြင်တော်မမူ။</p> <p>သဗ္ဗနိဿဂ္ဂါ၊ အလုံးစုံသော တပ်နှစ်သက်ခြင်းတို့၏ ကင်းရာအမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို။ အညတြ၊ ကြဉ်ထား၍။ ပါဏိနံ၊ သတ္တဝါတို့၏။ သောတ္ထိ၊ ချမ်းသာရာ ချမ်းသာခွင့်ကို။ အဟံ၊ သင်တို့ဆရာ ငါဘုရားသည်။ န ပဿာမိ၊ မြင်တော်မမူ။<br> <br>စာမျက်နှာ-109 <hr> နာညတြဂါထာမှာ စာလုံးရေ ၃၂-လုံး ပါရှိပါသည်။ အဓိဋ္ဌာန်နှင့် မှန်မှန် ရွတ်ရမည်။ အိပ်ရာဝင် အိပ်ရာထ ရွတ်ဖတ်ပါ။ အိပ်ရာဝင် ရွတ်သည့်အတွက် တစ်ညလုံး ဘေးကင်းပြီး ချမ်းသာစွာ အိပ်ရပေမည်။ အိပ်ရာထ ရွတ်သည့်အတွက် တစ်နေ့လုံး အန္တရာယ် ကင်းပြီး စီးပွားချမ်းသာ မင်္ဂလာ တိုးတက်ပေမည်။</p> <p>အထူးသဖြင့် မိမိ၏ လက်ဖဝါးအတွင်းရှိ လက္ခဏာများအနက် အာယုလမ်းကြောင်း၊ မကောင်းသူများ အသက် မတိုရအောင် ဤနာညတြဂါထာကို ယုံယုံကြည်ကြည်ဖြင့် မပြတ် ရွတ်ဖတ်ပါက အသက်ရှည်ပါလိမ့်မည်။</p> <h3>(စ) နမော တေ ဂါထာတော်</h3> <p>နမော တေ ဗုဒ္ဓ ဝီရတ္ထု၊ ဝိပ္ပမုတ္တောသိ သဗ္ဗဓိ။<br> သမ္ဗာဓပ္ပဋိပန္နောသ္မိံ၊ တဿ မေ သရဏံ ဘဝ။</p> <p>အနက်။ ။ ဝီရ၊ သီလနှင့် မွေ့လျော် လုံ့လတော် အတန်တန် ရှိရိုးမှန်ငြား မြတ်စွာဘုရား။ တေ၊ သုံးဘုံကျော်ကြား ရှင်တော်ဘုရားအား။ မေ၊ ဘုရား တပည့်တော်၏။ နမော၊ ကာယဝစီ မနောချီလျက် နှစ်သက်မြတ်နိုး ရှိခိုးခြင်းသည်။ အတ္ထု၊ မုချမသွေ ဖြစ်ပါစေသတည်း။ ဗုဒ္ဓ၊ ကြွင်းမဲ့ဥဿုံ အလုံးစုံကို အကုန် သိငြား မြတ်စွာဘုရား။ တွံ၊ ဘေးရန်ကင်းငြား ရှင်တော်ဘုရားသည်။ သဗ္ဗဓိ၊ ခေတ်ကာလအလျောက် ပေါ်ပေါက်များစွာ ရောဂါရန်စွယ် အန္တရာယ်အဝဝ တောင့်တခြင်း ဟူသမျှမှ။ ဝိပ္ပမုတ္တော၊ ပါရမီတန်ခိုးနှင့် ပယ်နှိမ်ချိုးသဖြင့် လွယ်လင့်ကြည်ဖြူ ကင်းလွတ်တော်မူသည်။ အသိ၊ အလွန်သင့်လျော် ဖြစ်တော်မူပါပေ၏ဘုရား။ အဟံ၊ မြတ်စွာဘုရားကို အားထားပူဇော် ဘုရားတပည့်တော်မှာ မူကား။ သမ္ဗာဓပ္ပဋိပန္နော၊ ကျဉ်းမြောင်း ခဲခက် ဒုက္ခနယ် စက်အတွင်းသို့ သက်ဆင်းကျရောက်၍ နေရပါသည်။ အသိ၊ ဝဋ်မကင်းသဖြင့် ညွှတ်ကွင်းပမာ မှန်စွာ ဖြစ်နေရပါ၏ ဘုရား။ တွံ၊ ကရုဏာကြီးမား ရှင်တော်မြတ် ဘုရားသည်။ တဿ မေ၊ မြတ်စွာဘုရားကို အားထားပူဇော် ဘုရားတပည့်တော်၏။ သရဏံ၊ ဘေးရန်ကင်းပ ချမ်းသာရကြောင်း မြတ်သော ပုန်းအောင်း မှီခိုရာသည်။ ဘဝ၊ ကရုဏာမိုး သွန်းကာဖြိုးလျက် နှစ်သက်ကြည်ဖြူ ဖြစ်တော်မူပါဘုရား။<br> <br>စာမျက်နှာ-110 <hr> မည်သူမဆို မိမိမှာ ကြုံတွေ့ရသော ဒုက္ခအခက်အခဲမှ လွတ်ကင်း ချမ်းမြေ့စေရန် “နမော တေ ဂါထာကို ရွတ်ဆို တိုင်တည်ရပါသည်။ ညစဉ် ဘုရားရှိခိုးတိုင်းလည်း ရွတ်ပါ။ သွားလာ နေထိုင်ရာတွင် သတိရတိုင်း ရွတ်ဆိုပါ။ အခက်အခဲ အနှောင့်အယှက် အမျိုးမျိုးမှ ကင်းလွတ်၍ ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာစေနိုင်ပါသည်။</p> <h3>(ဆ) ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်</h3> <h3>ပစ္စယုဒ္ဒေသ (၂၄ ပစ္စည်းပါဠိ)</h3> <p>ဟေတုပစ္စယော၊ အာရမ္မဏပစ္စယော၊<br> အဓိပတိပစ္စယော၊ အနန္တရပစ္စယော၊<br> သမနန္တရပစ္စယော၊ သဟဇာတပစ္စယော၊<br> အညမညပစ္စယော၊ နိဿယပစ္စယော၊<br> ဥပနိဿယပစ္စယော၊ ပုရေဇာတပစ္စယော၊<br> ပစ္ဆာဇာတပစ္စယော၊ အာသေဝနပစ္စယော၊<br> ကမ္မပစ္စယော၊ ဝိပါကပစ္စယော၊<br> အာဟာရပစ္စယော၊ ဣန္ဒြိယပစ္စယော၊<br> ဈာနပစ္စယော၊ မဂ္ဂပစ္စယော၊<br> သမ္ပယုတ္တပစ္စယော၊ ဝိပ္ပယုတ္တပစ္စယော၊<br> အတ္ထိပစ္စယော၊ နတ္ထိပစ္စယော၊<br> ဝိဂတပစ္စယော၊ အဝိဂတပစ္စယောတိ၊<br> ပစ္စယုဒ္ဒေသော နိဋ္ဌိတော။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။ ဤပဋ္ဌာန်း ၂၄-ပစ္စည်းသည် တစ်ကမ္ဘာလုံး အကြောင်းအကျိုး ဆက်သွယ် ဖြစ်ပျက်ပုံကို အနှစ်ချုပ်ပြခြင်း ဖြစ်၏။ ပဋ္ဌာန်းရွတ်လျှင် တန်ခိုးကြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-111 <hr> <h3>ပစ္စယနိဒ္ဒေသ</h3></p> <p>၁။ ဟေတုပစ္စယောတိ - ဟေတူ ဟေတုသမ္ပယုတ္တကာနံ ဓမ္မာနံ တံသမုဋ္ဌာနာနဉ္စ ရူပါနံ ဟေတုပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>၂။ အာရမ္မဏပစ္စယောတိ- ရူပါယတနံ စက္ခုဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အာရမ္မဏပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သဒ္ဒါယတနံ သောတဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အာရမ္မဏပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဂန္ဓာယတနံ ဃာနဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အာရမ္မဏပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရသာယတနံ ဇိဝှါဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အာရမ္မဏပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ ကာယဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အာရမ္မဏပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရူပါယတနံ သဒ္ဒါယတနံ ဂန္ဓာယတနံ ရသာယတနံ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အာရမ္မဏပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သဗ္ဗေ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အာရမ္မဏပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ယံ ယံ ဓမ္မံ အာရဗ္ဘ ယေ ယေ ဓမ္မာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ၊ တေ တေ ဓမ္မာ တေသံ တေသံ ဓမ္မာနံ အာရမ္မဏပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>၃။ အဓိပတိပစ္စယောတိ - ဆန္ဒာဓိပတိ ဆန္ဒသမ္ပယုတ္တကာနံ ဓမ္မာနံ တံသမုဋ္ဌာနာနဉ္စ ရူပါနံ အဓိပတိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဝီရိယာဓိပတိ ဝီရိယသမ္ပယုတ္တကာနံ ဓမ္မာနံ တံသမုဋ္ဌာနာနဉ္စ ရူပါနံ အဓိပတိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စိတ္တာဓိပတိ စိတ္တသမ္ပယုတ္တကာနံ ဓမ္မာနံ တံသမုဋ္ဌာနာနဉ္စ ရူပါနံ အဓိပတိပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-112 <hr> ဝီမံသာဓိပတိ ဝီမံသသမ္ပယုတ္တကာနံ ဓမ္မာနံ တံသမုဋ္ဌာနာနဉ္စ ရူပါနံ အဓိပတိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ယံ ယံ ဓမ္မံ ဂရုံ ကတွာ ယေ ယေ ဓမ္မာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ၊ တေ တေ ဓမ္မာ တေသံ တေသံ ဓမ္မာနံ အဓိပတိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>၄။ အနန္တရပစ္စယောတိ - စက္ခုဝိညာဏဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မနောဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သောတဝိညာဏဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မနောဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဃာနဝိညာဏဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မနောဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဇီဝှါဝိညာဏဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မနောဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-113 <hr> ကာယဝိညာဏဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မနောဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ ကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ ကုသလာနံ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ ကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အဗျာကတာနံ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အကုသလာနံ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အဗျာကတာနံ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အဗျာကတာနံ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ ကုသလာနံ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အကုသလာနံ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ယေသံ ယေသံ ဓမ္မာနံ အနန္တရာ ယေ ယေ ဓမ္မာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ၊ တေ တေ ဓမ္မာ တေသံ တေသံ ဓမ္မာနံ အနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>၅။ သမနန္တရပစ္စယောတိ - စက္ခုဝိညာဏဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <br>စာမျက်နှာ-114 <hr> မနောဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သောတဝိညာဏဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မနောဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဃာနဝိညာဏဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မနောဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဇီဝှါဝိညာဏဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မနောဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ကာယဝိညာဏဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မနောဓာတု တံသမ္ပယုတ္တကာ စ ဓမ္မာ မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-115 <hr> ပုရိမာ ပုရိမာ ကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ ကုသလာနံ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ ကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အဗျာကတာနံ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အကုသလာနံ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အဗျာကတာနံ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အဗျာကတာနံ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ ကုသလာနံ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အကုသလာနံ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ယေသံ ယေသံ ဓမ္မာနံ အနန္တရာ ယေ ယေ ဓမ္မာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ၊ တေ တေ ဓမ္မာ တေသံ တေသံ ဓမ္မာနံ သမနန္တရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၆။ သဟဇာတပစ္စယောတိ</h3> <p>စတ္တာရော ခန္ဓာ အရူပိနော အညမညံ သဟဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စတ္တာရော မဟာဘူတာ အညမညံ သဟဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဩက္ကန္တိက္ခဏေ နာမရူပံ အညမညံ သဟဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ စိတ္တသမုဋ္ဌာနာနံ ရူပါနံ သဟဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-116 <hr> မဟာဘူတာ ဥပါဒါရူပါနံ သဟဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရူပိနော ဓမ္မာ အရူပီနံ ဓမ္မာနံ ကိဉ္စိကာလေ သဟဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော၊ ကိဉ္စိကာလေ န သဟဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၇။ အညမညပစ္စယောတိ</h3> <p>စတ္တာရော ခန္ဓာ အရူပိနော အညမညပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စတ္တာရော မဟာဘူတာ အညမညပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဩက္ကန္တိက္ခဏေ နာမရူပံ အညမညပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၈။ နိဿယပစ္စယောတိ</h3> <p>စတ္တာရော ခန္ဓာ အရူပိနော အညမညံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စတ္တာရော မဟာဘူတာ အညမညံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဩက္ကန္တိက္ခဏေ နာမရူပံ အညမညံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ စိတ္တသမုဋ္ဌာနာနံ ရူပါနံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မဟာဘူတာ ဥပါဒါရူပါနံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စက္ခာယတနံ စက္ခုဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သောတာယတနံ သောတဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-117 <hr> ဃာနာယတနံ ဃာနဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဇိဝှါယတနံ ဇိဝှါဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ကာယာယတနံ ကာယဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ယံ ရူပံ နိဿာယ မနောဓာတု စ မနောဝိညာဏဓာတု စ ဝတ္တန္တိ၊ တံ ရူပံ မနောဓာတုယာ စ မနောဝိညာဏဓာတုယာ စ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ နိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၉။ ဥပနိဿယပစ္စယောတိ</h3> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ ကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ ကုသလာနံ ဓမ္မာနံ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ ကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အကုသလာနံ ဓမ္မာနံ ကေသဉ္စိ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ ကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အဗျာကတာနံ ဓမ္မာနံ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အကုသလာနံ ဓမ္မာနံ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ ကုသလာနံ ဓမ္မာနံ ကေသဉ္စိ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အဗျာကတာနံ ဓမ္မာနံ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-118 <hr> ပုရိမာ ပုရိမာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အဗျာကတာနံ ဓမ္မာနံ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ ကုသလာနံ ဓမ္မာနံ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အဗျာကတာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အကုသလာနံ ဓမ္မာနံ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဥတုဘောဇနမ္ပိ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုဂ္ဂလောပိ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သေနာသနမ္ပိ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၁၀။ ပုရေဇာတပစ္စယောတိ</h3> <p>စက္ခာယတနံ စက္ခုဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သောတာယတနံ သောတဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဃာနာယတနံ ဃာနဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဇိဝှါယတနံ ဇိဝှါဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ကာယာယတနံ ကာယဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-119 <hr> ရူပါယတနံ စက္ခုဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သဒ္ဒါယတနံ သောတဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဂန္ဓာယတနံ ဃာနဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရသာယတနံ ဇိဝှါဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ ကာယဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရူပါယတနံ သဒ္ဒါယတနံ ဂန္ဓာယတနံ ရသာယတနံ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ယံ ရူပံ နိဿာယ မနောဓာတု စ မနောဝိညာဏဓာတု စ ဝတ္တန္တိ၊ တံ ရူပံ မနောဓာတုယာ စ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မနောဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ကိဉ္စိကာလေ ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော၊ ကိဉ္စိကာလေ န ပုရေဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၁၁။ ပစ္ဆာဇာတပစ္စယောတိ</h3> <p>ပစ္ဆာဇာတာ စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ ပုရေဇာတဿ ဣမဿ ကာယဿ ပစ္ဆာဇာတပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-120 <hr> <h3>၁၂။ အာသေဝနပစ္စယောတိ</h3></p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ ကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ ကုသလာနံ ဓမ္မာနံ အာသေဝနပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ အကုသလာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ အကုသလာနံ ဓမ္မာနံ အာသေဝနပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ပုရိမာ ပုရိမာ ကြိယာဗျာကတာ ဓမ္မာ ပစ္ဆိမာနံ ပစ္ဆိမာနံ ကြိယာဗျာကတာနံ ဓမ္မာနံ အာသေဝနပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၁၃။ ကမ္မပစ္စယောတိ</h3> <p>ကုသလာကုသလံ ကမ္မံ ဝိပါကာနံ ခန္ဓာနံ ကဋတ္တာ စ ရူပါနံ ကမ္မပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စေတနာ သမ္ပယုတ္တကာနံ ဓမ္မာနံ တံသမုဋ္ဌာနာနဉ္စ ရူပါနံ ကမ္မပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၁၄။ ဝိပါကပစ္စယောတိ</h3> <p>ဝိပါကာ စတ္တာရော ခန္ဓာ အရူပိနော အညမညံ ဝိပါကပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၁၅။ အာဟာရပစ္စယောတိ</h3> <p>ကဗဠီကာရော အာဟာရော ဣမဿ ကာယဿ အာဟာရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>အရူပိနော အာဟာရာ သမ္ပယုတ္တကာနံ ဓမ္မာနံ တံသမုဋ္ဌာနာနဉ္စ ရူပါနံ အာဟာရပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၁၆။ ဣန္ဒြိယပစ္စယောတိ</h3> <p>စက္ခုန္ဒြိယံ စက္ခုဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ဣန္ဒြိယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သောတိန္ဒြိယံ သောတဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ဣန္ဒြိယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဃာနိန္ဒြိယံ ဃာနဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ဣန္ဒြိယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဇိဝှိန္ဒြိယံ ဇိဝှါဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ဣန္ဒြိယပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-121 <hr> ကာယိန္ဒြိယံ ကာယဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ ဣန္ဒြိယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရူပဇီဝိတိန္ဒြိယံ ကဋတ္တာရူပါနံ ဣန္ဒြိယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>အရူပိနော ဣန္ဒြိယာ သမ္ပယုတ္တကာနံ ဓမ္မာနံ တံသမုဋ္ဌာနာနဉ္စ ရူပါနံ ဣန္ဒြိယပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၁၇။ ဈာနပစ္စယောတိ</h3> <p>ဈာနင်္ဂါနိ ဈာနသမ္ပယုတ္တကာနံ ဓမ္မာနံ တံသမုဋ္ဌာနာနဉ္စ ရူပါနံ ဈာနပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၁၈။ မဂ္ဂပစ္စယောတိ</h3> <p>မဂ္ဂင်္ဂါနိ မဂ္ဂသမ္ပယုတ္တကာနံ ဓမ္မာနံ တံသမုဋ္ဌာနာနဉ္စ ရူပါနံ မဂ္ဂပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၁၉။ သမ္ပယုတ္တပစ္စယောတိ</h3> <p>စတ္တာရော ခန္ဓာ အရူပိနော အညမညံ သမ္ပယုတ္တပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၂၀။ ဝိပ္ပယုတ္တပစ္စယောတိ</h3> <p>ရူပိနော ဓမ္မာ အရူပီနံ ဓမ္မာနံ ဝိပ္ပယုတ္တပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>အရူပိနော ဓမ္မာ ရူပီနံ ဓမ္မာနံ ဝိပ္ပယုတ္တပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၂၁။ အတ္ထိပစ္စယောတိ</h3> <p>စတ္တာရော ခန္ဓာ အရူပိနော အညမညံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စတ္တာရော မဟာဘူတာ အညမညံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဩက္ကန္တိက္ခဏေ နာမရူပံ အညမညံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ စိတ္တသမုဋ္ဌာနာနံ ရူပါနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မဟာဘူတာ ဥပါဒါရူပါနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-122 <hr> စက္ခာယတနံ စက္ခုဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သောတာယတနံ သောတဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဃာနာယတနံ ဃာနဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဇိဝှါယတနံ ဇိဝှါဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ကာယာယတနံ ကာယဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရူပါယတနံ စက္ခုဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သဒ္ဒါယတနံ သောတဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဂန္ဓာယတနံ ဃာနဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရသာယတနံ ဇိဝှါဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ ကာယဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရူပါယတနံ သဒ္ဒါယတနံ ဂန္ဓာယတနံ ရသာယတနံ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ယံ ရူပံ နိဿာယ မနောဓာတု စ မနောဝိညာဏဓာတု စ ဝတ္တန္တိ၊ တံ ရူပံ မနောဓာတုယာ စ မနောဝိညာဏဓာတုယာ စ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-123 <hr> <h3>၂၂။ နတ္ထိပစ္စယောတိ</h3></p> <p>သမနန္တရနိရုဒ္ဓါ စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ ပဋုပ္ပန္နာနံ စိတ္တစေတသိကာနံ ဓမ္မာနံ နတ္ထိပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၂၃။ ဝိဂတပစ္စယောတိ</h3> <p>သမနန္တရဝိဂတာ စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ ပဋုပ္ပန္နာနံ စိတ္တစေတသိကာနံ ဓမ္မာနံ ဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <h3>၂၄။ အဝိဂတပစ္စယောတိ</h3> <p>စတ္တာရော ခန္ဓာ အရူပိနော အညမညံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စတ္တာရော မဟာဘူတာ အညမညံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဩက္ကန္တိက္ခဏေ နာမရူပံ အညမညံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စိတ္တစေတသိကာ ဓမ္မာ စိတ္တသမုဋ္ဌာနာနံ ရူပါနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>မဟာဘူတာ ဥပါဒါရူပါနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>စက္ခာယတနံ စက္ခုဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သောတာယတနံ သောတဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဃာနာယတနံ ဃာနဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဇိဝှါယတနံ ဇိဝှါဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ကာယာယတနံ ကာယဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။<br> <br>စာမျက်နှာ-124 <hr> ရူပါယတနံ စက္ခုဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>သဒ္ဒါယတနံ သောတဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဂန္ဓာယတနံ ဃာနဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရသာယတနံ ဇိဝှါဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ ကာယဝိညာဏဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ရူပါယတနံ သဒ္ဒါယတနံ ဂန္ဓာယတနံ ရသာယတနံ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ မနောဓာတုယာ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>ယံ ရူပံ နိဿာယ မနောဓာတု စ မနောဝိညာဏဓာတု စ ဝတ္တန္တိ၊ တံ ရူပံ မနောဓာတုယာ စ မနောဝိညာဏဓာတုယာ စ တံသမ္ပယုတ္တကာနဉ္စ ဓမ္မာနံ အဝိဂတပစ္စယေန ပစ္စယော။</p> <p>အမှာ။ ။ ဤပဋ္ဌာန်း ၂၄-ပစ္စည်း အကျယ်ကို ကျက်မှတ် ရွတ်ဖတ်နိုင်လျှင် ပို၍ ကောင်း၏။ ဤအကျယ်ကို မကျက်မှတ်နိုင်လျှင် ၂၄-ပစ္စည်း အကျဉ်းကိုပင် ကျက်မှတ် ရွတ်ဖတ်ပါလေ။ ပဋ္ဌာန်းရွတ်လျှင် တန်ခိုးကြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-125 <hr> <h3>(စ) သမ္ဗုဒ္ဓေဂါထာ ဘုရားရှိခိုး ပါဌ်-အနက်</h3> သမ္ဗုဒ္ဓေ အဋ္ဌဝီသဉ္စ၊ ဒွါဒသဉ္စ သဟဿကေ။ ပဉ္စသတသဟဿာနိ၊ နမာမိ သိရသာမဟံ။ အပ္ပကာ ဝါဠုကာ ဂင်္ဂါ၊ အနန္တာ နိဗ္ဗူတာ ဇိနာ။ တေသံ ဓမ္မဉ္စ သံဃဉ္စ၊ အာဒရေန နမာမဟံ။ နမက္ကရာနုဘာဝေန၊ ဟိတွာ သဗ္ဗေ ဥပဒ္ဒဝေ။<br> အနေကာ အန္တရာယာပိ၊ ဝိနဿန္တု အသေသတော။</p> <p>အဋ္ဌဝီသံ၊ သုံးပါးဘဝ၊ သုံးလောကတွင် ဉာဏရောင်ဖိတ် အောင်ဘိသိတ်နှင့် နှစ်ကျိပ်ရှစ်ဆူကုန်သော။ သမ္ဗုဒ္ဓေ စ၊ တန်ဆောင်ပမာ ဉာဏ်ရောင်ဝါဖြင့် သစ္စာပွင့်လင်း တရားမင်းတို့ကိုလည်းကောင်း။ ဒွါဒသဉ္စ သဟဿကေ၊ နိဗ္ဗာန် ကိန်းအောင်း စက်မွေ့လျောင်းသည့် တစ်သောင်းနှစ်ထောင်ကုန်သော။ သမ္ဗုဒ္ဓေ စ၊ လရောင်ပမာ ဉာဏ်ရောင်ဝါဖြင့် သစ္စာလင်းပြောင် မြတ်ဘုန်းခေါင်တို့ကို လည်းကောင်း။ ပဉ္စသတ သဟဿာနိ၊ သောင်းတိုက်စကြဝဠာ ဂုဏ်ဝါရောင်ရှိန်း ငါးသိန်းကုန်သော။ သမ္ဗုဒ္ဓေ စ၊ နေရာင်ပမာ ဉာဏ်ရောင်ဝါဖြင့် သစ္စာလင်းထိန် မြတ်မုနိန်တို့ကိုလည်းကောင်း။ အဟံ၊ အကျွန်ုပ်သည်။ သိရသာ၊ ဦးခေါင်းရတနာ မြတ်အင်္ဂါဖြင့်။ နမာမိ၊ ရိုသေညွတ်ကျိုး လက်အုပ်မိုး၍ ရှိခိုးပါ၏။</p> <p>ဂင်္ဂါ ဂင်္ဂါယ၊ ဂင်္ဂါမြစ်အတွင်း၌။ ဝါဠုကာ၊ ရှိကြကုန်သော သဲတို့သည်။ အပ္ပကာ၊ နည်းကြကုန်သေး၏။ နိဗ္ဗူတာ၊ ဘုံဇာတ်သိမ်း၍ ငြိမ်းအေးတော်မူ ကြကုန်ပြီးသော။ ဇိနာ၊ နှောင့်ယှက်ဖန်လာ မာရ်ငါးဖြာကို အရိယာမဂ် ဘုန်းရောင် စက်ဖြင့် ချိုးဖျက်လွယ်ကူ အောင်တော်မူသော ဘုရားရှင်အပေါင်းတို့ကား။ အနန္တာ၊ သင်္ချာဂဏန်း ရေတွက်မှန်းလည်း ဆုံးခန်းတိုင်မြောက် မရောက်နိုင် ကြကုန်။ ။ တေ ဇိနေ စ၊ ထိုဘုရားရှင်တို့ကိုလည်းကောင်း။ တေသံ၊ ထို ငါးသိန်း တစ်သောင်း, နှစ်ထောင်, နှစ်ကျိပ်ရှစ်ဆူကုန်သော ဘုရားရှင်, မရေတွက်နိုင်သော ဘုရားရှင်တို့၏။ ဓမ္မဉ္စ၊ တရားတော်မြတ်ကိုလည်းကောင်း။ သံဃဉ္စ၊ တပည့်သား သံဃာတော်မြတ်ကို လည်းကောင်း။ အဟံ၊ အကျွန်ုပ်သည်။ အာဒရေန-အာဒရံ၊ ရိုသေစွာ။ နမာမိ၊ ရှိခိုးပါ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-126 <hr> နမက္ကာရာနုဘာဝေန၊ ဤသို့ ရှိခိုးပူဇော် ဖူးမြော်မာန်လျှော့ ကန်တော့ရသော ပဏာမကုသိုလ်စေတနာကြောင့်။ သဗ္ဗေ၊ ခပ်သိမ်းကုန်သော။ ဥပဒ္ဒဝေ၊ ဘေးရန်တို့ကို။ ဟိတွာ၊ ပယ်ဖျောက်၍။ အနေကာ အန္တရာယာပိ၊ တစ်ပါးမက များလှသွယ်သွယ် အန္တရာယ်တို့သည်လည်း။ အသေသတော၊ အကြွင်းအကျန် မရှိသောအားဖြင့်။ ဝိနဿန္တု၊ ပျောက်ပျက်ပါစေကုန်သတည်း။</p> <h3>(ဆ) ပရိမိတ္တဇာလသုတ် ပါဠိတော်</h3> <p>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။ ၁။ ဧဝံ မေ သုတံ၊ ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ရာဇဂဟေ ဝိဟရတိ ဂိဇ္ဈကူဋေ ပဗ္ဗတေ။</p> <p>တေန ခေါ ပန သမယေန ကုမ္ဘဏ္ဍေန ယက္ခေန၊ ဒေဝေန ယက္ခေန၊ ဣန္ဒေန ယက္ခေန၊ ဗြမ္မေန ယက္ခေန၊ သုပဏ္ဏေန ယက္ခေန၊ နာဂေန ယက္ခေန၊ ဂန္ဓဗ္ဗေန ယက္ခေန၊ ပုဗ္ဗဒိသေန ယက္ခေန၊ အဂ္ဂိဒိသေန ယက္ခေန၊ ဒက္ခိဏဒိသေန ယက္ခေန၊ နရတိမဒိသေန ယက္ခေန၊ ပစ္ဆိမဒိသေန ယက္ခေန၊ ပါရပ္ပဒိသေန ယက္ခေန၊ ဥတ္တရဒိသေန ယက္ခေန၊ ဧသန္နဒိသေန ယက္ခေန၊ သမုဒ္ဒဒိသေန ယက္ခေန၊ အာကာသ ဒိသေန ယက္ခေန၊ ဘူမဒိသေန ယက္ခေန။</p> <p>၂။ အပ္ပမေယျော ဗုဒ္ဓေါ၊ အပ္ပမေယျော ဓမ္မော၊ အပ္ပမေယျော သံဃော၊ ဘယဿန္တိ မဟာမောဂ္ဂလ္လာနံ။</p> <p>၃။ ယတ္ထ ယတ္ထ အပါဒကာ၊ ယတ္ထ ယတ္ထ ဒွေပါဒါ၊ ယတ္ထ ယတ္ထ စတုပ္ပါဒါ၊ ယတ္ထ ယတ္ထ ဗဟုပ္ပါဒါ၊ ပါဒအခွံ၊ ဦရုအခွံ့ စက္ခုအန္ဓ မုခအန္ဓ ဇိဝှါအညံ့။</p> <p>၄။ နမော ဗုဒ္ဓဿ၊ နမော ဓမ္မဿ၊ နမော သံဃဿ၊ သကလ လောက ဓာတု မာတာ ပိတု ဗုဒ္ဓ ရက္ခနံ ကတံ။ သကလ လောကဓာတု မာတာ ပိတု ဓမ္မ ရက္ခနံ ကတံ။ သကလ လောကဓာတု မာတာ ပိတု သံဃ ရက္ခနံ ကတံ။ ရတ္တိံ ဝါ ဒိဝံ ဝါ သဒါ မံ ရက္ခန္တု။</p> <p>၅။ သဗ္ဗဒေဝတာယ ဣမဿ ပရိမိတ္တဇာလဿ တေဇေန ဣမသ္မိံ အပါကဋ သရီရေ ယေ ကေစိ ဥပဒ္ဒဝါ၊ အာနုဘာဝေန တေဇေန ဣမသ္မိံ လောကေ ဣမသ္မိံ ဇမ္ဗုဒီပေ ဣမသ္မိံ ပဗ္ဗတေ ဣမသ္မိံ နဂရေ ဣမသ္မိံ ဂေဟေ သဗ္ဗသတြ ဝိနဿန္တု၊ သဗ္ဗေ ဥပဒ္ဒဝါ ဝိနဿန္တုတိ။</p> <p>ပရိမိတ္တဇာလသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-127 <hr> <h3>ပရိမိတ္တဇာလသုတ် နိဿယ</h3> နမော ရတနတ္တယဿ</p> <p>၁။ ဘန္တေ၊ အရှင်မဟာကဿပ။ မေ၊ တပည့်တော် တပည့်တော် အာနန္ဒာသည်။ ဧဝံ၊ ဤသို့၊ သုတံ၊ ကြားလိုက်၏။</p> <p>ဧကံ၊ တစ်ပါးသော။ သမယံ၊ အခါ၌။ ဘဂဝါ၊ မြတ်စွာဘုရားသည်။ ရာဇဂဟေ၊ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌။ ဂိဇ္ဈကုဋေ ပဗ္ဗတေ၊ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌။ ဝိဟရတိ၊ နေတော်မူ၏။</p> <p>တေန ခေါ ပန သမယေန၊ ထိုအခါ၌။ ကုမ္ဘဏ္ဍေန ယက္ခေန၊ ကုမ္ဘဏ်နတ်သည် လည်းကောင်း။ ဒေဝေန ယက္ခေန၊ ဒေဝနတ်သည်လည်းကောင်း။ ဣန္ဒေန ယက္ခေန၊ သိကြားနတ်မင်းသည်လည်းကောင်း။ ဗြဟွေန ယက္ခေန၊ ဗြဟ္မာမင်းသည် လည်းကောင်း။ သုပဏ္ဏေန ယက္ခေန၊ ဂဠုန်မင်းသည်လည်းကောင်း။ နာဂေန ယက္ခေန၊ နဂါမင်းသည်လည်းကောင်း။ ဂန္ဓဗ္ဗေန ယက္ခေန၊ ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မင်းသည် လည်းကောင်း။ ပုဗ္ဗဒိသေန ယက္ခေန၊ အရှေ့အရပ်ကိုစောင့်သော ပုဗ္ဗဒိသနတ်မင်း သည် လည်းကောင်း။ အဂ္ဂိဒိသေန ယက္ခေန၊ အရှေ့တောင်အရပ်ကို စောင့်သော အဂ္ဂိဒိသနတ်မင်းသည်လည်းကောင်း။ ဒက္ခိဏဒိသေန ယက္ခေန၊ တောင်အရပ်ကို စောင့်သော ဒက္ခိဏဒိသ နတ်မင်းသည်လည်းကောင်း။ နရတိမဒိသေန ယက္ခေန၊ အနောက်တောင်အရပ်ကို စောင့်သော နရတိမဒိသနတ်မင်းသည် လည်းကောင်း။ ပစ္ဆိမဒိသေန ယက္ခေန၊ အနောက်အရပ်ကို စောင့်သော ပစ္ဆိမဒိသနတ်မင်းသည် လည်းကောင်း။ ပါရပ္ပဒိသေန ယက္ခေန၊ အနောက်မြောက်အရပ်ကို စောင့်သော ပါရပ္ပဒိသနတ်မင်းသည် လည်းကောင်း။ ဥတ္တရဒိသေန ယက္ခေန၊ မြောက်အရပ်ကို စောင့်သော ဥတ္တရဒိသနတ်မင်းသည်လည်းကောင်း။ ဧသန္နဒိသေန ယက္ခေန၊ အရှေ့မြောက်အရပ်ကို စောင့်သော ဧသန္နဒိသ နတ်မင်းသည်လည်းကောင်း။ သမုဒ္ဒဒိသေန ယက္ခေန၊ သမုဒ္ဒရာစောင့် နတ်မင်းသည်လည်းကောင်း။ အာကာသဒိသေန ယက္ခေန၊ ကောင်းကင်စောင့် နတ်မင်းသည်လည်းကောင်း။ ဘူမဒိသေန ယက္ခေန၊ မြေကို စောင့်သော ဘုမ္မစိုးနတ်မင်းသည်လည်းကောင်း။</p> <p>(ဧတေဟိ၊ ဤ နဂါး, ဂဠုန်, ကုမ္ဘဏ်, ယက္ခ, ဂန္ဓဗ္ဗနှင့် သိကြား, ဗြဟ္မာ,နတ်ဒေဝါ အပေါင်းတို့သည်။ ရက္ခနံ၊ အစောင့်အရှောက်ကို။ ဧဝံ၊ ဤသို့။ ကတံ၊ ပြုအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-128 <hr> ၂။ ဗုဒ္ဓေါ၊ မြတ်စွာဘုရားသည်။ အပ္ပမေယျော၊ မရေမတွက်နိုင်သော ဂုဏ် ကျေးဇူးရှိတော်မူ၏။ ဓမ္မော၊ တရားတော်သည်။ အပ္ပမေယျော၊ မရေမတွက်နိုင်သော ဂုဏ်ကျေးဇူးရှိတော်မူ၏။ သံဃော၊ သံဃာတော်သည်။ အပ္ပမေယျော၊ မရေမတွက် နိုင်သော ဂုဏ်ကျေးဇူးရှိတော်မူ၏။ မဟာမောဂ္ဂလ္လာနံ၊ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်သည်။ ဘယဿန္တိ၊ ဘေးအန္တရာယ်အပေါင်း ငြိမ်းအေးခြင်းကို ပြုတော်မူတတ်၏။</p> <p>၃။ ယတ္ထ ယတ္ထ၊ အကြင် အကြင် အရပ်၌။ အပါဒကာ၊ အန္တရာယ်ကို ပြုတတ်သော ခြေမရှိသော သတ္တဝါတို့သည် လည်းကောင်း။</p> <p>ယတ္ထ ယတ္ထ၊ အကြင်အကြင် အရပ်၌။ ဒွေပါဒါ၊ အန္တရာယ်ကိုပြုတတ်သော ခြေနှစ်ချောင်းရှိသော သတ္တဝါတို့သည် လည်းကောင်း။<br> ယတ္ထ ယတ္ထ၊ အကြင်အကြင် အရပ်၌။ စတုပ္ပါဒါ၊ အန္တရာယ်ကိုပြုတတ်သော ခြေလေးချောင်းရှိသော သတ္တဝါတို့သည် လည်းကောင်း။<br> ယတ္ထ ယတ္ထ၊ အကြင်အကြင် အရပ်၌။ ဗဟုပ္ပါဒါ၊ အန္တရာယ်ကိုပြုတတ်သော ခြေများစွာရှိသော သတ္တဝါတို့သည် လည်းကောင်း။<br> (သန္တိ၊ ရှိကုန်၏။ တေ၊ ထို အန္တရာယ်ပြုတတ်သော သတ္တဝါတို့ကို။)</p> <p>ပါဒအခွံ၊ အန္တရာယ်ပြုရန် ခြေမကြွနိုင်အောင်။ ဦရုအခွံ၊ အန္တရာယ်ပြုရန် ပေါင်မလှုပ်နိုင်အောင်။ စက္ခုအန္ဓ၊ အန္တရာယ်ပြုရန် မျက်စိမမြင်နိုင်အောင်။ မုခအန္ဓ၊ အန္တရာယ်ပြုရန် ခံတွင်းမဟနိုင်အောင်။ ဇိဝှာအခွံ၊ အန္တရာယ်ပြုရန် လျှာ မလှုပ် နိုင်အောင်။</p> <p>(ဧတေဟိ၊ ဤ နဂါး, ဂဠုန်, ကုမ္ဘဏ်, ယက္ခ, ဂန္ဓဗ္ဗနှင့် သိကြား,ဗြဟ္မာ, နတ်ဒေဝါ တို့သည်။ ရက္ခနံ၊ အစောင့်အရှောက်ကို။ ကတံ၊ ပြုအပ်ပါပေ၏။</p> <p>၄။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ နမော၊ ရှိခိုးပါ၏။ ဓမ္မဿ၊ တရားတော်အား။ နမော၊ ရှိခိုးပါ၏။ သံဃဿ၊ သံဃာတော်အား။ နမော၊ ရှိခိုးပါ၏။ (မယာ၊ တပည့်တော်သည်။) သကလလောကဓာတု မာတာပိတု ဗုဒ္ဓရက္ခနံ၊ တလောကလုံး၏ အမိအဘသဖွယ်ဖြစ်သော ဘုရားတည်းဟူသော အစောင့်အရှောက်ကို။ ကတံ၊ ပြုအပ်ပါ၏။</p> <p>သကလလောကဓာတု မာတာပိတု ဓမ္မရက္ခနံ၊ တလောကလုံး၏ အမိအဘသဖွယ် ဖြစ်သော တရားတည်းဟူသော အစောင့်အရှောက်ကို။ ကတံ၊ ပြုအပ်ပါ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-129 <hr> သကလလောကဓာတု မာတာပိတု သံဃရက္ခနံ၊ တလောကလုံး၏ အမိအဘ သဖွယ်ဖြစ်သော သံဃာတော်တည်းဟူသော အစောင့်အရှောက်ကို။ ကတံ၊ ပြုအပ်ပါ၏။</p> <p>ရက္ခနံ ကတံ၊ အစောင့်အရှောက်ကို ပြုအပ်သော။ မံ၊ အကျွန်ုပ်ကို။ ရတ္တိံ ဝါ၊ ညဉ့်အခါ၌ လည်းကောင်း။ ဒိဝံ ဝါ၊ နေ့အခါ၌လည်းကောင်း။ သဒါ၊ အခါခပ်သိမ်း။ (ဧတေ၊ ဤနဂါး, ဂဠုန်, ကုမ္ဘဏ်, ယက္ခ, ဂန္ဓဗ္ဗနှင့် သိကြား, ဗြဟ္မာ, နတ်ဒေဝါ အပေါင်း တို့သည်။ ရက္ခန္တု၊ စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါစေကုန်သတည်း။</p> <p>၅။ သဗ္ဗဒေဝတာယ၊ နတ်ဗြဟ္မာအပေါင်း၏ လည်းကောင်း၊ ဣမဿ ပရိမိတ္တဇာလဿ၊ ဤပရိမိတ္တဇာလသုတ်၏ လည်းကောင်း။ တေဇေန၊ တန်ခိုးရှိန်စော် အာနုဘော်ကြောင့်။ ဣမသ္မိံ သရီရေ၊ ဤငါ၏ကိုယ်၌။ အပါကဋာ၊ မထင်ရှားသော ဘေးအန္တရာယ်သည် လည်းကောင်း။ ယေ ကေစိ ဥပဒ္ဒဝါ၊ ထင်ရှား, မထင်ရှား များပြားသော ဘေးရန်တို့သည် လည်းကောင်း။ ဝိနဿန္တု၊ ပျောက်ပျက်ကြပါစေကုန် သတည်း။</p> <p>သဗ္ဗဒေဝတာယ၊ နတ်ဗြဟ္မာအပေါင်း၏လည်းကောင်း။ ဣမဿ ပရိမိတ္တ ဇာလဿ၊ ဤပရိမိတ္တဇာလသုတ်၏လည်းကောင်း။ အာနုဘာဝေန တေဇေန၊ တန်ခိုးရှိန်စော် အာနုဘော်ကြောင့်။ ဣမသ္မိံ လောကေ၊ ဤလောက၌။ ဣမသ္မိ စက္ကဝါဠေ၊ ဤစကြဝဠာ၌။ ဣမသ္မိံ ဇမ္ဗုဒီပေ၊ ဤဇမ္ဗူဒီပါကျွန်း၌။ ဣမသ္မိံ ပဗ္ဗတေ၊ ဤတောင်၌။ ဣမသ္မိံ နဂရေ၊ ဤမြို့၌။ ဣမသ္မိံ ဂေဟေ၊ ဤအိမ်၌။ သဗ္ဗသတြ၊ ရန်အားလုံးတို့သည်။ ဝိနဿန္တု၊ ပျောက်ပျက်ကြပါစေကုန်သတည်း။ သဗ္ဗေ ဥပဒ္ဒဝါ၊ ဘေးဥပါဒ်အန္တရာယ် အားလုံးတို့သည်။ ဝိနဿန္တု၊ ပျောက်ပျက်ကြ ပါစေကုန်သတည်း။</p> <p>ပရိမိတ္တဇာလသုတ် နိဿယ ပြီး၏။</p> <h3>(ဇ) ဓာရဏပရိတ် ပါဠိတော်</h3> <p>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။ ဗုဒ္ဓါနံ ဇီဝိတဿ န သက္ကာ ကေနစိ အန္တရာယော ကာတုံ။</p> <p>ဗုဒ္ဓါနံ သဗ္ဗညုတညာဏဿ န သက္ကာ ကေနစိ အန္တရာယော ကာတုံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-130 <hr> ဗုဒ္ဓါနံ အဘိဟဋာနံ စတုန္နံ ပစ္စယာနံ န သက္ကာ ကေနစိ အန္တရာယော ကာတုံ။</p> <p>ဗုဒ္ဓါနံ အသီတိယာနုဗျဉ္ဇနာနံ ဗျာမပ္ပဘာယ ဝါ န သက္ကာ ကေနစိ အန္တရာယော ကာတုံ။</p> <p>ဣမေသံ စတုန္နံ န သက္ကာ ကေနစိ အန္တရာယော ကာတုံ၊ တထာ မေ ဟောတု။</p> <p>အတီတံသေ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော အပ္ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ အနာဂတံသေ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော အပ္ပဋိဟတံ ဉာဏံ။ ပစ္စုပ္ပန္နံသေ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော အပ္ပဋိဟတံ ဉာဏံ။</p> <p>ဣမေဟိ တိဟိ ဓမ္မေဟိ သမန္နာဂတဿ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော သဗ္ဗ ကာယကမ္မံ ဉာဏပုဗ္ဗင်္ဂမံ ဉာဏာနုပရိဝတ္တံ၊ သဗ္ဗ ဝစီကမ္မံ ဉာဏပုဗ္ဗင်္ဂမံ ဉာဏာနုပရိဝတ္တံ၊ သဗ္ဗ မနောကမ္မံ ဉာဏပုဗ္ဗင်္ဂမံ ဉာဏာနုပရိဝတ္တံ။</p> <p>ဣမေဟိ ဆဟိ ဓမ္မေဟိ သမန္နာဂတဿ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော နတ္ထိ ဆန္ဒဿ ဟာနိ၊ နတ္ထိ ဓမ္မဒေသနာယ ဟာနိ၊ နတ္ထိ ဝီရိယဿ ဟာနိ၊ နတ္ထိ ဝိပဿနာယ ဟာနိ၊ နတ္ထိ သမာဓိဿ ဟာနိ၊ နတ္ထိ ဝိမုတ္တိယာ ဟာနိ။</p> <p>ဣမေဟိ ဒွါဒသဟိ ဓမ္မေဟိ သမန္နာဂတဿ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော နတ္ထိ ဒဝါ၊ နတ္ထိ ရဝါ၊ နတ္ထိ အဖုဋံ၊ နတ္ထိ ဝေဂါယိတတ္တံ၊ နတ္ထိ အဗျာဝဋမနော၊ နတ္ထိ အပ္ပဋိသင်္ခါ နုပေက္ခာ။ ဣမေဟိ အဋ္ဌာရသဟိ ဓမ္မေဟိ သမန္နာဂတဿ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော၊ နမော သတ္တန္နံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါနံ။</p> <p>နတ္ထိ တထာဂတဿ ကာယဒုစ္စရိတံ၊ နတ္ထိ တထာဂတဿ ၀စီဒုစ္စရိတံ၊ နတ္ထိ တထာဂတဿ မနောဒုစ္စရိတံ၊ နတ္ထိ အတီတံသေ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ နတ္ထိ အနာဂတံသေ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ နတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံသေ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ နတ္ထိ သဗ္ဗ ကာယကမ္မံ ဉာဏပုဗ္ဗင်္ဂမံ ဉာဏာနုပရိဝတ္တံ၊ နတ္ထိ သဗ္ဗ ဝစီကမ္မံ ဉာဏပုဗ္ဗင်္ဂမံ ဉာဏာနုပရိဝတ္တံ၊ နတ္ထိ သဗ္ဗ မနောကမ္မံ ဉာဏပုဗ္ဗင်္ဂမံ ဉာဏာနုပရိဝတ္တံ၊ ဣမံ ဓာရဏံ အမိတံ အသမံ သဗ္ဗသတ္တာနံ တာဏံ လေဏံ သံသာရဘယဘီတာနံ အဂ္ဂံ မဟာတေဇံ။</p> <p>ဣမံ အာနန္ဒ ဓာရဏပရိတ္တံ ဓာရေဟိ ဝါရေဟိ ပရိပုစ္ဆာဟိ။ တဿ ကာယေ ဝိသံ န ကမေယျ၊ ဥဒကေ န လဂ္ဂေယျ၊ အဂ္ဂိန ဍဟေယျ၊ နာနာဘယဝိကော၊ န ဧကာဟာရကော၊ န ဒွိဟာရကော၊ န တိဟာရကော၊ န စတုဟာရကော၊ န ဥမ္မတ္တကံ၊ န မူဠကံ၊ မနုဿေဟိ အမနုဿေဟိ န ဟိံသကာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-131 <hr> တံ ဓာရဏပရိတ္တံ ယထာ ကတမေ၊ ဇာလော မဟာဇာလော၊ ဇာလိတ္တေ မဟာဇာလိတ္တေ၊ ပုဂ္ဂေ မဟာပုဂ္ဂေ၊ သမ္ပတ္တေ မဟာသမ္ပတ္တေ၊ ဘူတင်္ဂမှိ တမင်္ဂလံ။ ဣမံ ခေါ ပနာနန္ဒ ဓာရဏပရိတ္တံ သတ္တသတ္တတိသမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓကောဋီဟိ ဘာသိတံ၊ ဝတ္တေ အဝတ္တေ၊ ဂန္ဓဝေ အဂန္ဓဝေ၊ နောမေ အနောမေ၊ သေဝေ အသေဝေ၊ ကာယေ အကာယေ၊ ဓာရဏေ အဓာရဏေ၊ ဣလ္လိ မိလ္လိ၊ တိလ္လိ မိလ္လိ၊ ယောရုက္ခေ မဟာယောရုက္ခေ၊ ဘူတင်္ဂမှိ တမင်္ဂလံ။</p> <p>ဣမံ ခေါ ပနာနန္ဒ ဓာရဏပရိတ္တံ နဝနဝုတိယာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓကောဋိဟိ ဘာသိတံ။ ဒိဋ္ဌိလာ ဒဏ္ဍိလာ မန္တိလာ ရောဂိလာ ခရလာ ဒုဗ္ဘိလာ။ ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန သောတ္ထိ မေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</p> <h3>ဓာရဏပရိတ် နိဿယ</h3> <p>ဗုဒ္ဓါနံ၊ မြတ်စွာဘုရားတို့၏။ ဇီဝိတဿ၊ အသက်၏။ အန္တရာယော၊ ဘေးအန္တရာယ်ကို။ ကေနစိ၊ တစ်စုံတစ်ယောက်သော သူသည်။ ကာတုံ၊ ပြုခြင်းငှာ။ န သက္ကာ၊ မတတ်နိုင်။</p> <p>ဗုဒ္ဓါနံ၊ မြတ်စွာဘုရားတို့၏။ သဗ္ဗညုတညာဏဿ၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်၏။ အန္တရာယော၊ ဘေးအန္တရာယ်ကို။ ကေနစိ၊ တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူသည်။ ကာတုံ၊ ပြုခြင်းငှာ။ န သက္ကာ၊ မတတ်နိုင်။</p> <p>ဗုဒ္ဓါနံ၊ မြတ်စွာဘုရားတို့အား။ အဘိဟဋာနံ၊ ရှေ့ရှုဆောင်အပ်ကုန်သော။ စတုန္နံ ပစ္စယာနံ၊ ပစ္စည်းလေးပါးတို့၏။ အန္တရာယော၊ ဘေးအန္တရာယ်ကို။ ကေနစိ၊ တစ်စုံ တစ်ယောက်သောသူသည်။ ကာတုံ၊ ပြုခြင်းငှာ။ န သက္ကာ၊ မတတ်နိုင်။</p> <p>ဗုဒ္ဓါနံ၊ မြတ်စွာဘုရားတို့၏။ အသီတိယာနုဗျဉ္ဇနာနံ ဝါ၊ ရှစ်ဆယ်သော လက္ခဏာတော်တို့၏ လည်းကောင် ... ဗျာမပ္ပဘာယ ဝါ၊ တစ်လံမျှသော ရောင်ခြည်တော်၏ လည်းကောင်း။ ဘန္တရာယော၊ ဘေးအန္တရာယ်ကို။ ကေနစိ၊ တစ်စုံ တစ်ယောက်သောသူသည်။ ကာတုံ၊ ပြုခြင်းငှာ။ န သက္ကာ၊ မတတ်နိုင်။</p> <p>ဣမေသံ စတုန္နံ၊ ဤလေးပါးတို့၏။ အန္တရာယော၊ အန္တရာယ်ကို။ ကေနစိ၊ တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူသည်။ ကာတုံ၊ ပြုခြင်းငှာ။ န သက္ကာ၊ မတတ်နိုင်။ တထာ၊ ထို့အတူ။ မေ၊ အကျွန်ုပ်အား။ ဟောတု၊ ဖြစ်ပါစေသတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-132 <hr> ဘဂဝတော၊ ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ အတီတံသေ၊ လွန်လေပြီးသောအဖို့၌။ အပ္ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ အဆီးအတား အပိတ်အပင်မရှိသော ဉာဏ်တော်သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။ ဘဂဝတော၊ ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးနှင့်ပြည့်စုံတော်မူသော။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ အနာဂတံသေ၊ နောက်လာလတ္တံ့သော အနာဂတ်အဖို့၌။ အပ္ပဋိဟတံ၊ ဉာဏံ၊ အဆီး အတား အပိတ်အပင် မရှိသော ဉာဏ်တော်သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။ ဘဂဝတော၊ ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ ပစ္စုပ္ပန္နံသေ၊ ပစ္စုပ္ပန်မျက်မှောက်ဖြစ်သော အဖို့၌။ အပ္ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ အဆီးအတား အပိတ်အပင် မရှိသော ဉာဏ်တော်သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <p>ဟီဟိ၊ သုံးပါးကုန်သော။ ဣမေဟိ ဓမ္မေဟိ၊ ဤကျေးဇူးတရားတော်တို့နှင့်။ သမန္နာဂတဿ၊ ပြည့်စုံတော်မူသော။ ဘဂဝတော၊ ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးနှင့်ပြည့်စုံ တော်မူသော။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ သဗ္ဗ၊ အလုံးစုံသော။ ကာယကမ္မံ၊ ကိုယ်ဖြင့်ပြုအပ်သော အမှုသည်။ ဉာဏပုဗ္ဗင်္ဂမံ၊ ဉာဏ်တော်ပြဋ္ဌာန်းခြင်းရှိသည်။ ဉာဏာနုပရိဝတ္တံ၊ ဉာဏ်တော်၏ နောက်သို့ အစဉ်လိုက်သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။ သဗ္ဗ၊ အလုံးစုံသော။ ဝစီကမ္မံ၊ နှုတ်ဖြင့် ပြုအပ်သော အမှုသည်။ ဉာဏပုဗ္ဗင်္ဂမံ၊ ဉာဏ်တော်ပြဋ္ဌာန်းခြင်းရှိသည်။ ဉာဏာနုပရိဝတ္တံ၊ ဉာဏ်တော်၏နောက်သို့ အစဉ် လိုက်သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။ သဗ္ဗ၊ အလုံးစုံသော။ မနောကမ္မံ၊ နှလုံးဖြင့်ပြီးသော အမှုသည်။ ဉာဏပုဗ္ဗင်္ဂမံ၊ ဉာဏ်တော်ပြဋ္ဌာန်းခြင်းရှိသည်။ ဉာဏာနုပရိဝတ္တံ၊ ဉာဏ်တော်၏ နောက်သို့ အစဉ်လိုက်သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <p>ဆဟိ၊ ခြောက်ပါးကုန်သော။ ဣမေဟိ ဓမ္မေဟိ၊ ဤကျေးဇူးတရားတော်တို့နှင့်။ သမန္နာဂတဿ၊ ပြည့်စုံတော်မူသော။ ဘဂဝတော၊ ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးနှင့်ပြည့်စုံ တော်မူသော။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ ဆန္ဒဿ၊ သတ္တဝါတို့၏ အကျိုးစီးပွားကို ပြုလိုသော ဆန္ဒတော်၏။ ဟာနိ၊ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ဓမ္မဒေသနာယ၊ တရားတော်ကို ဟောပြောခြင်း၏။ ဟာနိ၊ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ဝီရိယဿ၊ သူတပါးတို့၏ အကျိုးစီးပွားအတွက် ဆောင်ရွက်ခြင်း၌ လုံ့လဝီရိယတော်၏။ ဟာနိ၊ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ဝိပဿနာယ၊ သင်္ခါရတရားတို့ကို အနိစ္စ အစရှိသော လက္ခဏာရေးသုံးပါးဖြင့် ရှုမှု “ဝိပဿနာ” ဉာဏ်တော်၏။ ဟာနိ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-133 <hr> ဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ သမာဓိဿ၊ စိတ်တည်ကြည်မှု “သမာဓိ”တော်၏။ ဟာနိ၊ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ဝိမုတ္တိယာ၊ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ဝင်စားတော်မူခြင်း၏။ ဟာနိ၊ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။</p> <p>ဒွါဒသဟိ၊ တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးကုန်သော။ ဣမေဟိ ဓမ္မေဟိ၊ ဤကျေးဇူးတရား တော်တို့နှင့်။ သမန္နာဂတဿ၊ ပြည့်စုံတော်မူသော။ ဘဂဝတော၊ ဘုန်းတော် ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ ဒဝါ၊ ရယ်မြူးလို၍ ပြုမူပြောဆိုခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ရဝါ၊ သတိလွတ်၍ ချွတ်ယွင်းပြုမူ ပြောဆိုခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ အဖုဋံ၊ ဉာဏ်တော်ဖြင့် မတွေ့မထိ မသိအပ်သော တရားသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ဝေဂါယိတတ္တံ၊ ဉာဏ်ဖြင့် မဆင်မခြင် အဆောတလျင် ပြုသောအမှုသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ အဗျာဝဋမနော၊ သူတပါးတို့အတွက် ကြောင့်ကြမဲ့ ဖြစ်သော စိတ်နှလုံး တော်သည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ အပ္ပဋိသင်္ခါနုပေက္ခာ၊ ဉာဏ်ဖြင့် မဆင်မခြင် လျစ်လျူရှုသော အမှုသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။</p> <p>အဋ္ဌာရသဟိ၊ တစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးကုန်သော။ ဣမေဟိ ဓမ္မေဟိ၊ ဤကျေးဇူးတရား တော်တို့နှင့်။ သမန္နာဂတဿ၊ ပြည့်စုံတော်မူသော။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ နမော၊ ရှိခိုးပါ၏။ သတ္တန္နံ၊ ခုနစ်ဆူကုန်သော။ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါနံ၊ ဝိပဿီ, သိခိ, ဝေဿဘူ ကကုသန္ဓ, ကောဏာဂမန, ကဿပ, ဂေါတမ-တည်းဟူသော မြတ်စွာဘုရားရှင် တို့အား။ နမော ရှိခိုးပါ၏။</p> <p>တထာဂတဿ၊ ဝိပဿီအစရှိသော ရှေးဘုရားတို့ကဲ့သို့ လာခြင်းကောင်းတော် မူသော မြတ်စွာဘုရားအား။ ကာယဒုစ္စရိတံ၊ ကိုယ်ဖြင့် ပြုအပ်သော မကောင်းမှု “ကာယဒုစရိုက်”သည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ တထာဂတဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ ဝစီဒုစ္စရိတံ၊ နှုတ်ဖြင့် ပြုအပ်သော မကောင်းမှု “ဝစီဒုစရိုက်”သည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ တထာဂတဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ မနောဒုစ္စရိတံ၊ စိတ်ဖြင့် ပြုအပ်သော မကောင်းမှု “မနောဒုစရိုက်” သည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ အတီတံသေ၊ လွန်လေပြီးသော အဖို့ကာလ၌။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာ ဘုရားအား။ ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ ဆီးတားပိတ်ပင်ခြင်းမရှိသော ဉာဏ်တော်သည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ အနာဂတံသေ၊ နောင်လာလတ္တံ့သော အဖို့ကာလ၌။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ ဆီးတားပိတ်ပင်ခြင်းမရှိသော ဉာဏ်တော်သည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ပစ္စုပ္ပန္နံသေ၊ မျက်မှောက်သော အဖို့ကာလ၌။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။<br> <br>စာမျက်နှာ-134 <hr> ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ ဆီးတားပိတ်ပင်ခြင်းမရှိသော ဉာဏ်တော်သည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား။ သဗ္ဗေ၊ အလုံးစုံသော။ ကာယကမ္မံ၊ ကိုယ်ဖြင့်ပြုအပ်သော အမှုသည်။ ဉာဏာပုဗ္ဗင်္ဂမံ၊ ဉာဏ်တော်လျှင် ရှေ့သွားမရှိခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ဉာဏံ၊ ဉာဏ်တော်သို့၊ နာနုပရိဝတ္တံ၊ အစဉ်မလိုက်ခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ၊ ဗုဒ္ဓဿ၊ မြတ်စွာဘုရားအား၊ သဗ္ဗ၊ အလုံးစုံသော။ ဝစီကမ္မံ၊ နှုတ်ဖြင့်ပြုအပ်သော အမှုသည်။ ဉာဏာပုဗ္ဗင်္ဂမံ၊ ဉာဏ်တော်လျှင် ရှေ့သွား မရှိခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ဉာဏံ၊ ဉာဏ်တော်သို့။ နာနုပရိဝတ္တံ၊ အစဉ်မလိုက်ခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ဗုဒ္ဓဿ မြတ်စွာဘုရားအား။ သဗ္ဗ၊ အလုံးစုံသော။ မနောကမ္မံ၊ စိတ်ဖြင့်ပြုအပ်သော အမှုသည်။ ဉာဏာပုဗ္ဗင်္ဂမံ၊ ဉာဏ်တော်လျှင် ရှေ့သွားမရှိခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ဉာဏံ ဉာဏ်တော်သို့။ နာနုပရိဝတ္တံ၊ အစဉ်မလိုက်ခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။</p> <p>ဣမံ ဓာရဏံ၊ ဤအဆောင်သည်။ ဝါ၊ ဤဆောင်ထားအပ်သော ဓာရဏ ပရိတ်တော်သည်။ အမိတံ၊ မနှိုင်းယှဉ်အပ်။ အသမံ၊ တူမျှခြင်းလည်း မရှိ။ သဗ္ဗ သတ္တာနံ၊ ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါအပေါင်းတို့၏။ တာဏံ၊ ခိုမှီကိုးကွယ်ရာလည်း ဖြစ်၏။ လေဏံ၊ ပုန်းအောင်းလဲလျောင်းရာလည်း ဖြစ်၏။ သံသာရဘယဘီတာနံ၊ သံသရာဘေးကို ကြောက်ရွံ့သောသူတို့၏။ အဂ္ဂံ၊ အလွန်မြတ်သော။ ပရိတ္တံ၊ အရံ အတားဖြစ်၏။ မဟာတေဇံ၊ ကြီးသော တန်းခိုးရှိန်စော် အာနုဘော်ရှိသော၊ ပရိတ္တံ၊ အရံအတား ဖြစ်၏။</p> <p>အာနန္ဒ၊ ချစ်သားအာနန္ဒာ။ ဣမံ ဓာရဏပရိတ္တံ၊ ဤတန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော် ကြီးမြတ်သော ဓာရဏပရိတ်တော်ကို။ ဓာရေဟိ၊ ရွတ်ဆောင်ပါလော့။ ဝါရေဟိ၊ မှတ်သားပါလော့။ ပရိပုစ္ဆာဟိ၊ မေးမြန်းစူးစမ်းဆင်ခြင်လော့။ တဿ၊ ထိုသို့ ရွတ်ဆောင်, မှတ်သား, မေးမြန်းစူးစမ်း ဆင်ခြင်သောသူ၏။ ကာယေ၊ ကိုယ်၌။ ဝိသံ၊ မြွေနဂါးစသည်တို့၏ အဆိပ်သည်။ န ကမေယျ၊ မကျရောက်ရာ။ ဥဒကေ၊ ရေ၌။ န လဂ္ဂေယျ၊ မငြိတွယ် မနစ်မွန်းရာ။ အဂ္ဂိ၊ မီးသည်။ န ဍဟေယျ၊ မလောင်ကျွမ်းရာ။ နာနာဘယဝိကော၊ အထူးထူး အပြားပြား များစွာသော ဘေးရန် တို့သည် မထိမရောက်နိုင်ရာ။ န ဧကာဟာရကော၊ တစ်စုံတစ်ယောက်မျှ တစ်ရက် မကောင်းကြံသော သူသည်လည်း မကြံနိုင်ရာ။ န ဒွိဟာရကော၊ နှစ်ရက် မကောင်း ကြံသော သူသည်လည်း မကြံနိုင်ရာ။ န တိဟာရကော သုံးရက် မကောင်းကြံသော<br> <br>စာမျက်နှာ-135 <hr> သူသည်လည်း မကြံနိုင်ရာ။ န စတုဟာရကော၊ လေးရက် မကောင်းကြံသော သူသည်လည်း မကြံနိုင်ရာ။ န ဥမ္မတ္တကံ၊ ရူးသွပ် ပျံ့လွင့်သော အနာလည်း မဖြစ်နိုင်ရာ။ န မူဠကံ၊ တွေဝေမိုက်မဲသော အနာလည်း မဖြစ်နိုင်ရာ။ မနုဿေဟိ၊ လူတို့သည် လည်းကောင်း။ အမနုဿေဟိ၊ ဘီလူးတို့သည်လည်းကောင်း။ န ဟိံသကာ၊ မညှင်းဆဲ မဖျက်ဆီး မနှိပ်စက်နိုင်ရာ။</p> <p>တံ ဓာရဏပရိတ္တံ၊ ထိုဓာရဏပရိတ်တော်သည်။ ယထာ ကတမေ၊ အဘယ်သည် တို့နည်း ဟူမူကား။ ဇာလော၊ စကြဝဠာ ကမ္ဘာတစ်သောင်းကို လောင်ကျွမ်းစေသော နေခုနစ်စင်း၏ အရှိန်အစော်ကဲ့သို့ ဘေးရန်အန္တရာယ် အပေါင်းတို့ကို လောင်ကျွမ်း ပယ်ဖျောက်နိုင်သည့် တန်ခိုးရှိန်စော် အာနုဘော်ရှိ၏။ မဟာဇာလော၊ နတ်, သိကြား, နဂါး, ဂဠုန်, ကုမ္ဘဏ်, ဘီလူး, ရက္ခိုသ် အစရှိသည်တို့ကို တားမြစ်နိုင်သော သံကွန်ရက်နှင့်တူသော ဘုန်းတန်ခိုးရှိန်စော် အာနုဘော်ရှိ၏။ ဇာလိတ္တေ၊ ရေ, မီး, မင်း, ခိုးသူ, မချစ်မနှစ်လိုသောသူဟု ဆိုအပ်သော ရန်သူအန္တရာယ်အပေါင်းကိုလည်း ဖယ်ရှားတားမြစ်နိုင်၏။ မဟာဇာလိတ္တေ၊ ရောဂန္တရကပ်၊ သတ္တန္တရကပ်၊ ဒုဗ္ဘိက္ခန္တရကပ်ဟု ဆိုအပ်သော ကပ်သုံးပါးတို့မှ ကင်းလွတ်စေနိုင်၏။ ပုဂ္ဂေ၊ အမိဝမ်းတွင်း၌ ပဋိသန္ဓေ နေသော်လည်း အ-ခြင်း, ဆွံ့ခြင်း, နားပင်းခြင်း, ရူးသွပ်ပျံ့လွင့်ခြင်း အနာမျိုးတို့မှ လွတ်စေနိုင်၏။ မဟာပုဂ္ဂေ၊ သစ်ပင်, တောင်, ကမ်း, ချောက်တို့မှ ကျငြားသော်လည်း မသေနိုင်ရာ။ သမ္ပတ္တေ၊ မရသေးသော စည်းစိမ်ချမ်းသာ ရတနာဥစ္စာအပေါင်း ကိုလည်း ရစေနိုင်၏။ မဟာသမ္ပတ္တေ၊ ရပြီးသော စည်းစိမ်ချမ်းသာ ရတနာဥစ္စာ အပေါင်းကိုလည်း ကြီးကျယ်ပြန့်ပွား များစေ၏။ ဘူတင်္ဂမှိ၊ ဟုတ်မှန်သောအားဖြင့်။ တမင်္ဂလံ၊ အမိုက်ပျောက်၍ အလင်းရောက်စေနိုင်၏။</p> <p>အာနန္ဒ၊ ချစ်သားအာနန္ဒာ။ ခေါ ပန၊ စင်စစ်မူကား။ ဣမံ ဓာရဏပရိတ္တံ၊ ဤ ဓာရဏပရိတ်တော်ကို။ သတ္တသတ္တတိသမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓကောဋီဟိ၊ ခုနစ်ဆယ့်ခုနစ်ကုဋေ ကုန်သော ဘုရားရှင်တို့သည်။ ဘာသိတံ၊ ကောင်းစွာဟောတော်မူအပ်ပြီး။ ဝတ္တေ၊ ကောင်းသောအကျိုးနှင့်ယှဉ်၏။ အဝတ္တေ၊ မကောင်းသောအကျိုးနှင့် မယှဉ်။ ဂန္ဓဝေ၊ ကောင်းသော တရားအရသာ အနံ့မျိုးကို ဆောင်၏။ အဂန္ဓဝေ၊ မကောင်းသော တရားအရသာ အနံ့မျိုးကို မဆောင်။ နောမေ၊ ကောင်းသော စိတ်နှလုံးကို ဆောင်၏ အနောမေ၊ မကောင်းသော စိတ်နှလုံးကို မဆောင်။ သေဝေ၊ သူတော်ကောင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-136 <hr> တို့နှင့် ပေါင်းဖော်ယှဉ်တွဲ မှီဝဲရသည်ဖြစ်၏။ အသေဝေ၊ သူတော်မဟုတ်သူယုတ်တို့နှင့် မပေါင်းဖော် မယှဉ်တွဲ မမှီဝဲရသည် ဖြစ်၏။ ကာယေ၊ ကောင်းသောကိုယ်ကို ဖြစ်စေ၏။ အကာယေ၊ မကောင်းသောကိုယ်ကို မဖြစ်စေရာ။ ဓာရဏေ၊ ကောင်းသော ကုသိုလ်အမှုကို ပြုဆောင်ရ၏။ အဓာရဏေ၊ မကောင်းသော အကုသိုလ်အမှုကို မပြုမဆောင်ရ။ ဣလ္လိ၊ ကောင်းသောအိပ်မက်ကို မြင်မက်ရ၏။ မိလ္လိ၊ မကောင်းသော အိပ်မက်ကို မမြင်မက်ရ။ တိလ္လိ၊ ကောင်းသော အတိတ်နိမိတ်ကို မြင်ရ၏။ မိလ္လိ၊ မကောင်းသော အတိတ်နိမိတ်ကို မမြင်ရ။ ယောရုက္ခေ၊ သေပြီးသော သစ်ပင်တို့ကို ရှင်စေနိုင်၏။ မဟာယောရုက္ခေ၊ ရှင်ပြီးသောသစ်ပင်တို့ကိုလည်း အကိုင်းအခက် အရွက်အလက်နှင့် ပြည့်စုံစေနိုင်၏။ ဘူတင်္ဂမှိ၊ ဟုတ်မှတ်သောအားဖြင့်။ တမင်္ဂလံ၊ အမိုက်ပျောက်၍ အလင်းရောက်နိုင်၏။</p> <p>အာနန္ဒ၊ ချစ်သားအာနန္ဒာ။ ခေါ ပန၊ စင်စစ်၊ ဣမံ ဓာရဏပရိတ္တံ၊ ဤဓာရဏ ပရိတ်တော်ကို။ နဝနဝုတိယာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါကောဋီဟိ၊ ကိုးဆယ့်ကိုးကုဋေ ကုန်သော ဘုရားရှင်တို့သည်။ ဘာသိတံ၊ ဟောတော်မူအပ်ပြီ။ ဒိဋ္ဌိလာ၊ မကောင်းသဖြင့် ကြံသောသူတို့၏ အကြံအစည်ကိုလည်း သိမြင်နိုင်၏။ ဒဏ္ဍိလာ၊ ဓား, လှံ, လက်နက်, လေး, မြား, မီးပေါက်, အမြောက်အစရှိသော ဘေးတို့သည်လည်း မထိရောက်စေနိုင်။ မန္တလာ၊ မန္တာန်, မန္တရား, ဂါထာ, အင်းအိုင်တို့သည်လည်း ထက်မြက်နိုင်၏။ ရောဂိလာ၊ ရောဂါအန္တရာယ်မျိုးတို့ကိုလည်း ပယ်ဖျောက်နိုင်၏။ ခရုလာ၊ ကြမ်းတမ်းခက်မာသော အနာရောဂါမျိုးတို့လည်း မထိမရောက်နိုင်။ ဒုဗ္ဘိလာ၊ ကြိုး, ထိတ်, သံခြေကျင်း, ကပ်ဘိ, တွင်းလှောင်, ပင်းသကာ, လည်ထောက် ကိုလည်း လွတ်စေနိုင်၏။ ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ ဤသို့မှန်သော သစ္စာစကားကြောင့် သဗ္ဗဒါ၊ အခါခပ်သိမ်း။ မေ၊ ငါ့အား။ (တေ၊ သင့်အား၊ အမှာကံ၊ ငါတို့အား၊ တုမှာကံ၊ သင်တို့အား။) သောတ္တိ၊ ချမ်းသာခြင်းသည်။ ဟောတု၊ ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <p>ဓာရဏပရိတ် နိဿယ ပြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-137 <hr> <h3>အခန်း (၁၄) ကျက်သရေမင်္ဂလာရှိရန် ရွတ်ရမည့်ဂါထာများ</h3></p> <h3>(က) “သဗ္ဗမင်္ဂလာ” ဂါထာတော်</h3> <p>လူ့လောကအပါအဝင် ၃၂-ဘုံ၌ ကျင်လည်နေကြကုန်သော သတ္တဝါတို့သည် ဒုက္ခအမျိုးမျိုး၊ အန္တရာယ်အသွယ်သွယ်တို့ဖြင့် တွေ့ကြုံရင်ဆိုင်ခံစားကြရလေသည်။ ဟိုဘေးဥပါဒ်အန္တရာယ် ရန်အသွယ်သွယ်တို့မှ ကင်းဝေးရန်လည်း နည်းမျိုးစုံဖြင့် ရှာဖွေကြိုးစားကြ၏။ အောင်မြင်သည်များရှိသကဲ့သို့ မအောင်မြင်သည်များလည်း ရှိသည်။ အောင်မြင်သည်များထဲတွင် အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းကား ဗုဒ္ဓ၏တရား ဒေသနာ ဂါထာ မန္တန်တော်များပင် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအထဲတွင် “ဒိဝါ တပတိ” အစချီသော ဂါထာသည် ရှေးဘုရားရှင် သက်တော်ထင်ရှားရှိစဉ် ကုက္ကုဋဝတီပြည်တွင် မဟာကပ္ပိနမင်းနှင့် အနောဇာဒေဝီတို့ စိုးစံချိန်က စတင်ပြီး ယနေ့တိုင် သာမန် ရပ်ရွာအခမ်းအနားမှသည် မင်းခမ်းမင်းနားအထိ သာမန်အောက်တန်းစား ဆင်းရဲ သားမှသည် သူဌေးသူကြွယ် ဘုရင်မင်းမြတ်အထိ လက်ကိုင်ပြု၍ ရွတ်ဆိုပူဇော်ခဲ့ ကြရာ အောင်မြင်မှုသရဖူကို ရယူခဲ့ကြသည်သာ ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဘေးဥပါဒ် အန္တရာယ်ကင်း၍ ကြီးပွားတိုးတက်မှု အသွယ်သွယ်ကို ရရှိခံစား စံစားလိုသူတိုင်းသည် ဤ “ဒိဝါ တပတိ” အစချီသော “သဗ္ဗမင်္ဂလာ” ဂါထာတော်ကို အလေးအနက် ယုံကြည်ချက်ထား၍ နေ့စဉ် အိပ်ရာဝင် အိပ်ရာထချိန်၌ ခံတွင်းသန့်သန့်ဖြင့် အနည်းဆုံး (၉)ခေါက် ရွတ်ဆိုပူဇော်ရန် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ချက်ထားပြီးသော ထမင်းဟင်းတို့သည် ဆာလောင်၍ လိုအပ်သောအခါ အလွယ် တကူ စားသုံးနိုင်သကဲ့သို့ မိမိ ပရိစယ၊ (လေ့လာဆည်းပူး ရွတ်ဖတ်ပူဇော်မှု၊ ပြုထားသော ဤဂါထာတော်ကို ဈေးရောင်းသောအခါ၊ စာမေးပွဲဖြေသောအခါ စသော လိုအပ်သောအခါတိုင်း၌ ရွတ်ဖတ်ပူဇော်လိုလျှင် အကျိုးထူးတရားကို အလွယ် တကူ ရယူခံစားနိုင်မည် ဖြစ်ပေသည်။ လိုအင်ရမ္မက် လောဘမထွက်ဘဲ စိတ်လက် ကြည်လင်စွာဖြင့် ရွတ်ဆိုပူဇော်ရန် အထူးအရေးကြီးပါသည်။ (အနက် အဓိပ္ပာယ် သိပြီးက ပါဠိသက်သက်ကိုသာ ရွတ်ဆိုနိုင်ပါသည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-138 <hr> <h3>သဗ္ဗမင်္ဂလာ ဂါထာတော်</h3></p> <p>ဒိဝါ တပတိ အာဒိစ္စော၊ ရတ္တိမာဘာတိ စန္ဒိမာ။<br> သန္နဒ္ဓေါ၊ ခတ္တိယော တပတိ၊ ဈာယီ တပတိ ဗြာဟ္မဏော။<br> အထ သဗ္ဗမဟောရတ္တိံ၊ ဗုဒ္ဓေါ တပတိ တေဇသာ။</p> <p>အာဒိစ္စော၊ ရောင်ခြည်တစ်ထောင် အလင်းဆောင်သည့် ထွန်းပြောင်ပဝင်း ရှင်နေမင်းသည်။ ဒိဝါ၊ နေ့အခါ၌။ တပတိ၊ လောကအလယ် ဂုဏ်မြင့်ကြွယ်၍ တင့်တယ်ပါပေ၏။</p> <p>စန္ဒိမာ၊ စန်းငွေယုန်ခ သော်တာလသည်။ ရတ္တိံ၊ ညဥ့်အခါ၌ အာဘာတိ၊ နှစ်သက် စဖွယ် တင့်တယ်ပါပေ၏။</p> <p>သန္နဒ္ဓေါ၊ ချပ်ဝတ်တန်ဆာ ကိုယ်မှာစုံလင် ဆင်ယင်ထားသော။ ခတ္တိယော၊ လူတို့သနင်း ပြည့်ရှင်မင်းသည်။ တပတိ၊ ကြီးမြင့်ခံ့ထယ် တင့်တယ်ပေ၏။</p> <p>ဈာယီ၊ ဘက်စုံကောင်းမြတ် သမာပတ်ကို မပြတ်ထင်ရှား ဝင်စားလျက် ရှိသော။ ဗြာဟ္မဏော၊ ကိလေသာကို အပပြုပြီးသော အာသဝေါကင်းကွာ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည်။ တပတိ၊ ဈာန်မင်္ဂနှစ်သွယ် စွယ်စုံခြယ်၍ တင့်တယ်ပါပေ၏။</p> <p>အထ၊ ထိုမှကြူး၍ ထူးသည်မှာကား။ ဗုဒ္ဓေါ၊ သစ္စာလေးဆင့် ခိုင်လုံးရင့်ကာ ပွင့်လာခေါင်ဖျား ... အောင်တော်မူ မြတ်စွာဘုရားသည်။ သဗ္ဗ၊ အလုံးစုံသော။ အဟောရတ္တိ၊ နေ့ညဥ့်ကာလပတ်လုံး။ တေဇသာ၊ ကြီးကဲစိုးရ တန်ခိုးတော်အနန္တဖြင့်။ တပတိ၊ အံ့ချီးလောက်ဖွယ် လောကလယ်၌ တင့်တယ်တော်မူပါပေသတည်း။</p> <h3>(ခ) ရှင်သီဝလိ ဂါထာတော်</h3> <p>လူ့ဘဝ လူဖြစ်လာကြချင်းတူသော်လည်း အခြေအနေချင်း မတူနိုင်ကြပေ။ လူသားများသာမဟုတ် (၃၁)ဘုံသား အားလုံးပင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး တစ်ယောက်နှင့် တစ်ယောက်, တစ်ကောင်နှင့်တစ်ကောင် အခြေအနေ မတူပေ။ ဤကား အတိတ်ကံ မတူခဲ့ကြ၍ ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>လူဖြစ်လာပြီး လူ့ဘဝ စသည် တည်ဆဲခဏ (လူ့ဘဝ သက်တမ်း စသည် တလျှောက်)တွင်မူလည်း တစ်ဦးနှင့် တစ်ဦး, တစ်ယောက်နှင့် တစ်ယောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-139 <hr> တစ်ကောင်နှင့်တစ်ကောင် မတူညီကြပေ။ ဤကား ပစ္စုပ္ပန်ကံ (လက်တွေ့ပြုလုပ်မှု) မတူညီကြ၍ ဖြစ်ပေသည်။ ဤသို့ ဆူကြုံ, နိမ့်မြင့် ဖြစ်နေရမှုကို ပြုပြင်ဖန်တီးယူက ရနိုင်ပေသည်။ အချို့မှာမူ ချမ်းသာ၍ အချို့မှာမူ ဆင်းရဲကြ၏။ ချမ်းသာအောင် နည်းလမ်းကောင်းရှာ၍ အလုပ်ကြိုးစား လုပ်ကိုင်ကြရမည်။ ထိုသို့ လုပ်ကိုင် ဆောင်ရွက်ကြရာတွင် အခြားသော ကူညီပံ့ပိုးမှုများ လိုအပ်ပေသည်။ ဘဝတိုးတက် ရာထူးတိုးတက်ကြောင်း၊ ထွန်းကားရာထွန်းကားကြောင်းအတွက် အခြားကူညီပံ့ပိုးမှု များအနက် ဗုဒ္ဓ၏ တရားဒေသနာ ဂါထာတော်များသည် အဓိကအခန်းမှ ပါဝင် နေကြောင်း လက်ခံကြရပေမည်။</p> <p>ဥပမာအားဖြင့် လာဘ်ပေါများလိုသူသည် ရှင်သီဝလိဂါထာကို ရွတ်ဖတ်ပူဇော် ရမည်။ ရှင်သီဝလိသည် ကောလိယသာကီဝင်မင်းမျိုး သုပ္ပဝါသာ၏ သားတော် ဘုရားရှင်၏ တပည့်သားသာဝက လာဘ်ပေါများသူ ဧတဒင်္ဂရရဟန္တာမထေရ်မြတ် ဖြစ်သည်။ ထိုရဟန္တာမထေရ်၏ ဗုဒ္ဓလက်ထက်တွင် ထင်ထင်ရှားရှား လာဘ်ပေါများသူ ဖြစ်ခဲ့ကြောင်း မထေရ်၏ဇာတ်တော်အကြောင်းအရာများအရ မည်သို့မျှ အငြင်း ထွက်ဖွယ် မရှိ။</p> <p>သို့သော် ရှင်သီဝလိရဟန္တာ သက်တော်ထင်ရှား မရှိတော့သော ယခုလို အချိန် အခါမျိုးတွင် ရှင်သီဝလိရုပ်တုကိုးကွယ်သူ၊ ရှင်သီဝလိဓာတ်တော်ပူဇော်သူ၊ ရှင်သီဝလိ ဂါထာများ ရွတ်ဖတ်ပူဇော်သူတို့သည် အောက်ပါအချက်များကို စိစစ်သုံးသပ် ကြည့်ပါက လာဘ်ပေါများနိုင်မည်ဖြစ်သည်ကို အငြင်းထွက်ဖွယ် မရှိပေ-</p> <p>(၁) ရှင်သီဝလိ၏ ကိလေသာအာသဝေါတရား လုံးဝကင်းစင်ပြီးသောရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ဖြစ်ခြင်း၊</p> <p>(၂) လာဘ်လာဘ ဧတဒဂ် ပိုင်ရှင်ဖြစ်ခြင်း၊<br> (၃) ရတနာ (၃)ပါးတို့မှာ ထူးခြားသော အစွမ်းသတ္တိများရှိခြင်း၊<br> (၄) ရတနာ(၃)ပါးအပေါ် သက်ဝင်ယုံကြည်သောစိတ်၏အကျိုးပေးဆန်းကြယ်ခြင်း၊<br> (၅) လူတို့သည် ဆန္ဒပြင်းပြလျှင် အောင်မြင်မှု ရတတ်ခြင်း၊</p> <p>(၆) ဘုရားရှင်၏ ဂုဏ်တော်ကို အာရုံပြု၍ ကြောက်ခြင်း၊ လန်ခြင်း၊ ကြက်သီး မွေးညင်းထခြင်း စသည်တို့ပျောက်ခြင်းကို ဓဇဂ္ဂသုတ်တွင် ဟောကြားတော် မူရာ လာဘ်လာဘ ဧတဒဂ်ရ ရှင်သီဝလိကို ပူဇော်လျှင် လာဘ်ပေါများမည်မှာ သေချာပါသည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-140 <hr> ထို့ကြောင့် အချိန်များစွာ သဒ္ဓါ(ယုံကြည်မှု)၊ ထက်သန်စွာထား၍ ကြိုးစား ရွတ်ဖတ်ပူဇော်ပါက မုချမသွေ မိမိ၏ လိုအင်ဆန္ဒ ပြည့်ဝမည် ဖြစ်ပေသည်။ ရေသောက်ချင်ကာမှ ရေတွင်းတူးခြင်းမျိုးကဲ့သို့ တခါတရံ စိတ်ကူးပေါက်မှ ရွတ်ဖတ်ခြင်းမျိုး မဟုတ်ဘဲ အမြဲတစေ လုပ်ငန်းတစ်ရပ်အနေဖြင့် ဇွဲရှိရှိ စိတ်အား ထက်သန်စွာ ရွတ်ဖတ်ပူဇော်ရန် အထူးလိုအပ်ပေသည်။ အကျိုးပေး နည်းမှု များမှုသည် မိမိ သဒ္ဓါတရားနှင့် ကြိုးစားအားထုတ်မှုအပေါ်တွင် တည်မှီနေမည်သာ ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ရှင်သီဝလိ (၁ဝ)ဂါထာ</h3> <p>၁။ သီဝလိ စ မဟာနာမံ၊ သဗ္ဗလာဘံ ဘဝိဿတိ၊<br> ထေရဿ အာနုဘာဝေန၊ သဗ္ဗေ ဟောန္တု ပိယံ မမ။</p> <p>မဟာနာမံ၊ ကြီးမြတ်သောအမည်ရှိသော။ သီဝလိ စ၊ ရှင်သီဝလိမထေရ်သည် လည်း၊ သဗ္ဗလာဘံ၊ အလုံးစုံသောလာဘ် ပူဇော်သက္ကာရ ဟူသမျှကို၊ ဘဝိဿတိ၊ ဖြစ်စေလတ္တံ့။ ထေရဿ၊ ရှင်သီဝလိမထေရ်မြတ်၏။ အာနုဘာဝေန၊ တန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော်တော်ကြောင့်၊ သဗ္ဗေ၊ ခပ်သိမ်းသောလူတို့သည်။ မမ၊ အကျွန်ုပ်အား။ ပိယံ (ယာ)၊ မေတ္တာသက်ဝင် ချစ်ခင်ကြကုန်သည်။ ဟောန္တု၊ ဖြစ်ကြစေကုန်သတည်း။<br> ၂။ သီဝလိ စ မဟာဝီရော၊ ယေ ယေ ပဿန္တု မံ ပိယံ။<br> တေ တေ ပဿန္တု ပရမံ၊ ဇနပဒံ ပူဇယန္တု။</p> <p>သီဝလိ စ၊ ရှင်သီဝလိမထေရ်မြတ်သည်။ မဟာဝီရော စ၊ ကြီးမြတ်သော ရဲရင့်ခြင်း လည်းရှိတော်မူ၏။ တဿ၊ ထိုရှင်သီဝလိမထေရ်၏။ တေဇေန၊ တန်ခိုးတော်အားဖြင့်။ ယေ ယေ၊ အကြင်အကြင်သူတို့သည်။ မံ၊ အကျွန်ုပ်ကို။ ပိယံ၊ ချစ်ချစ်ခင်ခင်။ ပဿန္တု၊ ရှုမြင်ကြစေကုန်သတည်း။ တေ တေ၊ ထိုထိုသူတို့သည်။ ပရမံ၊ ထူးမြတ်လှစွာ။ ပဿန္တု၊ ရှုကြည့်ကြစေကုန်သတည်း။ ဇနပဒံ၊ ဇနပုဒ်သည် (ဝါ) ဇနပုဒ်နေသူ များဗိုလ်လူသည်။ ပူဇယန္တု၊ ပူဇော်လာကြစေကုန်သတည်း။<br> ၃။ သီဝလိ စ မဟာထေရော၊ မမ သီသေ ဌပေတွာန။<br> ဇမ္ဗူဒီပမဏ္ဍလေန၊ ဇယော မန္တာ သုခါဝဟာ။</p> <p>မဟာထေရော၊ ကြီးမြတ်သော မထေရ်တစ်ပါး ဖြစ်တော်မူသော။ သီဝလိ စ၊ ရှင်သီဝလိမထေရ်မြတ်သည်လည်း။ မမ၊ အကျွန်ုပ်၏။ သီသေ၊ ဦးခေါင်းရတနာ မြတ်အင်္ဂါ၌။ ဌာတု၊ တည်ပါစေသတည်း။ ဌပေတွာန၊ ဤသို့တည်<br> <br>စာမျက်နှာ-141 <hr> နေသောကြောင့်။ ဇမ္ဗူဒီပမဏ္ဍလေန၊ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအဝှန်းနှင့်အမျှ။ ဇယော၊ အောင်မြင်ခြင်းသည်။ ဟောတု၊ ဖြစ်ပါစေသတည်း။ မန္တာ၊ အောင်မြင်ကြောင်းမှန် ဂါထာမန္တန်တို့သည်။ သုခါဝဟာ၊ ချမ်းသာကို ဆောင်ကြသည်။ ဟောန္တု၊ ဖြစ်ကြ ပါစေကုန်သတည်း။<br> ၄။ သီဝလိ စ မဟာနာမံ၊ ဣန္ဒာ ဒေဝါ သဗြဟ္မကာ။<br> မနုဿပုရိသော ဣတ္ထိ၊ မဟာလာဘံ ဘဝိဿတိ။</p> <p>မဟာနာမံ၊ ကြီးမြတ်သောနာမ ရှိတော်မူသော။ သီဝလိ စ၊ သီဝလိထေရ် သည်လည်း။ အတ္ထိ၊ ရှိတော်မူ၏။ တဿာနုဘာဝေန၊ ထိုရှင်သီဝလိထေရ်၏ အစွမ်း အာနုဘော်တော်ကြောင့်။ သဗြဟ္မကာ၊ ဗြဟ္မာနှင့်တကွဖြစ်ကုန်သော။ ဣန္ဒာ ဒေဝါ၊ သိကြား, နတ်တို့သည်လည်းကောင်း။ မနုဿပုရိသော ဣတ္ထိ စ၊ လူယောက်ျား, လူမိန်းမတို့သည်လည်းကောင်း။ မဟာလာဘံ၊ ကြီးစွာသော လာဘ်သပ်ပကာကို။ ဘဝိဿတိ၊ ရသည်ဖြစ်လတ္တံ့ သတည်း။<br> ၅။ သီဝလိ စ မဟာလာဘံ၊ နာနာ ဒေတိ ဝရံ ဝရံ။<br> ဣဒမ္ပိ ပူဇိတံ ဒေတိ၊ မဟာသုခံ ဘဝိဿတိ။</p> <p>သီဝလိ၊ ရှင်သီဝလိ မထေရ်မြတ်သည်။ ဝရံ၊ တောင့်တအပ်မြတ်သော။ မဟာ လာဘံ၊ လာဘ်လာဘအများအပြားကို။ နာနာ၊ အမျိုးမျိုး။ ဒေတိ၊ ပေးတတ်၏။ ၀ရံ၊ မြတ်သော။ ဣဒမ္ပိ ပူဇိတံ၊ ပူဇော်အပ်သော ပစ္စည်းဝတ္ထုများကိုလည်း။ ဒေတိ၊ ပေးတတ်ပေ၏။ တေန၊ ထိုရှင်သီဝလိမထေရ်၏ ဘုန်းတော်ကြောင့်။ မဟာသုခံ၊ ကြီးမြတ်သောချမ်းသာသည်။ ဘဝိဿတိ၊ ဖြစ်ပေလတ္တံ့။<br> ၆။ ဝဏ္ဏ ဒန္တံ နရာတိတ္တိ၊ အာဏာ မယှံ ဘဝေ ဘဝေ။<br> တေဇ၊ တပ ရုက္ခေ ရာဇဓီတာ၊ သဗ္ဗေ ကောဓံ ဝိနဿန္တု။</p> <p>ဘန္တေ၊ ထေရ်ရှင်သီဝလိအရှင်ဘုရား။ အရှင်ဘုရား၏။ ဝဏ္ဏ၊ အဆင်းတော် သည်လည်းကောင်း။ ဒန္တံ၊ ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့တော်မူပုံသည်လည်းကောင်း။ နရာတိတ္တိ၊ လူတို့အား မရောင့်ရဲစေနိုင်ပါ။ တဝ၊ အရှင်ဘုရား၏။ ရုက္ခေ၊ ရုက္ခမူကျောင်း၌။ ရာဇဓီတာ၊ ရုက္ခစိုးနတ်သမီးသည်။ ရက္ခတု၊ စောင့်ရှောက်မှုမြဲပါစေသတည်း။ သဗ္ဗေ၊ ခပ်သိမ်းသောသတ္တဝါတို့သည်။ ကောဓံ၊ အမျက်ဒေါသကို။ ဝိနဿန္တု၊ ပယ်ဖျောက် နိုင်ကြပါစေသတည်း။ မယှံ၊ အကျွန်ုပ်၏။ အာဏာ၊ အာဏာစက်သည်လည်း။ ဘဝေ၊ ဖြစ်စေလိုရာ၌။ ဘဝေ၊ ဖြစ်ပါစေသတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-142 <hr> ၇။ သီဝလိ စ မဟာလာဘံ၊ သဗ္ဗလာဘံ ဘဝိဿတိ။<br> ထေရဿ အာနုဘာဝေန၊ သဒါ ဟောတု ပိယံ မမ။</p> <p>သီဝလိ စ၊ ရှင်သီဝလိထေရ်မြတ်သည်လည်း။ မဟာလာဘံ၊ ကြီးမြတ်သော လာဘ်လာဘ ရှိတော်မူ၏။ မမ၊ အကျွန်ုပ်အား။ သဗ္ဗလာဘံ၊ ခပ်သိမ်းသော လာဘ်လာဘသည်။ ဘဝိဿတိ၊ ဖြစ်ပေလတ္တံ့။ ထေရဿ၊ ရှင်သီဝလိထေရ်၏။ အာနုဘာဝေန၊ တန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော်တော်ကြောင့်။ သဒါ၊ အခါခပ်သိမ်း။ မမ၊ အကျွန်ုပ်အား။ ပိယံ၊ လူအပေါင်းတို့က ချစ်မြတ်နိုးအပ်သည်။ ဟောတု၊ ဖြစ်ပါစေသတည်း။<br> ၈။ သီဝလိ စ မဟာထေရော၊ ယေ ယေ ပဿန္တု မံ ပိယံ။<br> တေ တေ ပဿန္တု မံ ပိယံ၊ ဇနပဒံ ပူဇိဿန္တိ။</p> <p>သီဝလိ စ၊ ရှင်သီဝလိမထေရ်မြတ်သည်လည်း။ မဟာထေရော၊ ကြီးမြတ်သော ထေရ်တစ်ပါး ဖြစ်တော်မူ၏။ တဿ၊ ထိုရှင်သီဝလိမထေရ်မြတ်၏။ အာနုဘာဝေန၊ တန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော်တော်ကြောင့်။ ယေ ယေ၊ အကြင် အကြင် သူတို့သည်။ မံ၊ အကျွန်ုပ်ကို။ ပိယံ၊ ချစ်မြတ်နိုးစွာ။ ပဿန္တု၊ ရှုကြည့်ကြပါစေသတည်း။ တေ တေ၊ ထိုထိုသူတို့သည်။ မံ၊ အကျွန်ုပ်ကို။ ပိယံ၊ နှစ်နှစ်သက်သက်။ ပဿန္တု၊ ကြည့်မြင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ ဇနပဒံ၊ ဇနပုဒ်နေ ပြည်သူအပေါင်းသည်။ ပူဇိဿန္တိ၊ ပူဇော်ကြပေကုန်လတ္တံ့။<br> ၉။ သီဝလိ စ မဟာထေရော၊ မမ သီသေ ဌပေတွာန။<br> မန္တတေဇ ဇယောမန္တံ၊ အဟံ ဝန္ဒာမိ သဗ္ဗဒါ။</p> <p>မဟာထေရော၊ မဟာထေရ်မြတ်ဖြစ်တော်မူသော။ သီဝလိ စ၊ ရှင်သီဝလိ ရဟန္တာသည်လည်း။ မမ၊ အကျွန်ုပ်၏။ သီသေ၊ ဦးခေါင်းရတနာ၌။ ဌာတု၊ တည်ပါစေ သတည်း။ ဌပေတွာန၊ တည်နေပြီး၍။ မန္တတေဇ ဇယောမန္တံ၊ ထက်မြက်သော မန္တန်, အောင်အပ်သောမန္တန်ကို ပေးတတ်သော။ တံ၊ ထိုထေရ်ရှင်သီဝလိကို။ အဟံ၊ အကျွန်ုပ်သည်။ သဗ္ဗဒါ၊ အမြဲမပြတ်။ ဝန္ဒာမိ၊ ရှိခိုးပါ၏ဘုရား။<br> ၁၀။ သီဝလိ စ မဟာထေရော၊ ဒေဝမနုဿပူဇိတော။<br> သော ရဟော၊ ပစ္စယာဒီနံ၊ မဟာလာဘံ ကရောတု မေ။</p> <p>ဒေဝမနုဿပူဇိတော၊ နတ်လူတို့သည် ပူဇော်အပ်သော။ ပစ္စယာဒီနံ၊ ပစ္စည်း လေးပါး အစရှိသော ပူဇော်အထူးတို့ကို။ ရဟော၊ ခံယူတော်မူထိုက်သော။<br> <br>စာမျက်နှာ-143 <hr> သော သီဝလိ မဟာထေရော၊ ထိုအရှင်သီဝလိ မဟာထေရ်မြတ်သည်။ မေ၊ အကျွန်ုပ်အား။ မဟာလာဘံ၊ လာဘ်လာဘပေါများခြင်းကို။ ကရောတု၊ ပြုတော် မူပါစေသတည်း။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။ အနက်အဓိပ္ပာယ်သိပြီးလျှင် ပါဠိဂါထာသက်သက်ကိုသာ ရွတ်ဆို ပူဇော်နိုင်သည်။ အားလုံး မရနိုင်သေးမီ အစနှင့်အဆုံး နှစ် ဂါထာကို နေ့စဉ်ရွတ်ဖတ် ပူဇော်ပါလေ။ ယုံကြည်မှုနှင့် ရွတ်ဖတ် ပူဇော်မှု များလာလေလေ အကျိုးထူးများ တိုးတက်ရရှိနိုင်လေလေ ဖြစ်လာပါလိမ့်မည်။ ကြိုးစားရွတ်ဖတ်ကြပါလေ။</p> <h3>(ဂ)စိန္တာမဏိ ဂါထာတော်</h3> <p>ဗုဒ္ဓစာပေကျမ်းဂန်များဖြစ်သော ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာနှင့် ဇာတ်အဋ္ဌကထာ များ၌ မန္တန်များအကြောင်း ဖော်ပြထားသည်ကို တွေ့ရှိရပါသည်။ လေ့လာသိရှိရသမျှ မန္တန်ပေါင်း (၁၉)မျိုးအနက် စိန္တာမဏိမန္တန် (စိန္တာမဏိဂါထာ)သည် လွန်စွာနာမည် ကြီးသော ဂါထာဖြစ်ပါသည်။ ယင်း မန္တန်၏ အခြေအမြစ်ကို လေ့လာသောအခါ ၅၅၀-နိပါတ် ပဒကုသလဇာတ်တွင် ဘုရားအလောင်းတော် ပဒကုသလလုလင်အား မယ်တော်ဘီလူးမက ပေးခဲ့သော ဂါထာဖြစ်ကြောင်း သိရှိရပေသည်။</p> <p>ထိုဇာတ်တော်တွင် “စိန္တာမဏိဂါထာ”ကို ရသည့်အချိန်မှစ၍ ပဒကုသလလုလင် သည် ခြေရာကောက်အတတ်ပညာကို ကောင်းစွာတတ်မြောက်ကြောင်း၊ ဘုရင်၏ ဘဏ္ဍာထုပ်များကို ပြန်လည်ရှာဖွေ ဖော်ထုတ်ပေးနိုင်ခဲ့ကြောင်း၊ ဘုရင်မင်းမြတ်၏ နဝရတ်လက်စွပ်တော်ကို ကြွက်တွင်းမှ ပြန်လည်ထုတ်ယူပေးနိုင်ခဲ့ကြောင်း၊ သန်လျက် ပျောက်ဆုံးမှုတို့ကို ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ပေးနိုင်ခဲ့သဖြင့် ဘုရင့်စည်းစိမ် ခံစားခဲ့ရ ကြောင်းစသည်ဖြင့် စိန္တာမဏိဂါထာတော်၏ တန်ခိုးအစွမ်းသတ္တိများကို ဖွင့်ဆို ဖော်ပြထားလေသည်။</p> <h3>စိန္တာမဏိ ဂါထာတော်</h3> <p>၁။ စိန္တာမဏိ ရတနာနိ၊ ဗုဒ္ဓံ ဗုဒ္ဓရတနာနံ။ ကရံ ကရတိ သရဏံ၊ ခိပ္ပမေဝ သမိဇ္ဈတု။<br> ၂။ စိန္တာမဏိ ရတနာနိ၊ ဓမ္မံ ဓမ္မရတနာနံ။ ကရံ ကရတိ သရဏံ၊ ခိပ္ပမေဝ သမိဇ္ဈတု။<br> ၃။ စိန္တာမဏိ ရတနာနိ၊ သံဃံ သံဃရတနာနံ။ ကရံ ကရတိ သရဏံ၊ ခိပ္ပမေဝ သမိဇ္ဈတု။<br> <br>စာမျက်နှာ-144 <hr> ၁။ စိန္တာမဏိရတနာနိ၊ ကြံဖန်လိုက်တိုင်း ရပ်ဆိုင်းမရှိ အလိုကို ပြည့်စေနိုင်သော ရတနာတို့သည်။ ဗုဒ္ဓံ၊ ဘုရားတည်းဟူသော ရတနာမြတ်ပေတည်း။ ဗုဒ္ဓရတနာနံ၊ ဘုရားတည်းဟူသော ရတနာတို့ကို။ သရဏံ၊ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်လေးမြတ်ခြင်းကို။ ကရံ-ကရောန္တော၊ ပြုထိုက်သည်ဖြစ်၍။ ကရတိ၊ ပြုသောသူ၌။ ဣစ္ဆာ၊ ကြံစည်တောင့်တ လိုအင်ဆန္ဒသည်။ ခိပ္ပမေဝ၊ ဆောလျင်စွာလျှင်။ သမိဇ္ဈတု၊ ပြည့်စုံပါစေသတည်း။</p> <p>၂။ စိန္တာမဏိရတနာနိ၊ ကြံဖန်လိုက်တိုင်း ရပ်ဆိုင်းမရှိ အလိုကို ပြည့်စေနိုင်သော ရတနာတို့သည်။ ဓမ္မံ၊ တရားတည်းဟူသော ရတနာမြတ်ပေတည်း။ ဓမ္မရတနာနံ၊ တရားတည်းဟူသော ရတနာတို့ကို။ သရဏံ၊ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်လေးမြတ်ခြင်းကို။ ကရံ-ကရောန္တော၊ ပြုထိုက်သည်ဖြစ်၍။ ကရတိ၊ ပြုသောသူ၌။ ဣစ္ဆာ၊ ကြံစည်တောင့်တ လိုအင်ဆန္ဒသည်။ ခိပ္ပမေဝ၊ ဆောလျင်စွာလျှင်။ သမိဇ္ဈတု၊ ပြည့်စုံပါစေသတည်း။</p> <p>၃။ စိန္တာမဏိရတနာနိ၊ ကြံဖန်လိုက်တိုင်း ရပ်ဆိုင်းမရှိ အလိုကို ပြည့်စေနိုင်သော ရတနာတို့သည်။ သံဃံ၊ သံဃာတည်းဟူသော ရတနာမြတ်ပေတည်း။ သံဃရတနာနံ၊ တရားတည်းဟူသော ရတနာတို့ကို။ သရဏံ၊ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်လေးမြတ်ခြင်းကို။ ကရံ-ကရောန္တော၊ ပြုထိုက်သည်ဖြစ်၍။ ကရုတိ၊ ပြုသောသူ၌။ ဣစ္ဆာ၊ ကြံစည်တောင့်တ လိုအင်ဆန္ဒသည်။ ခိပ္ပမေဝ၊ ဆောလျင်စွာလျှင်။ သမိဇ္ဈတု၊ ပြည့်စုံပါစေသတည်း။</p> <p>ဤစိန္တာမဏိဂါထာသည် လွန်စွာနာမည်ကြီးသောကြောင့် ဂါထာ၏အကျိုးကို အနည်းငယ် ဆက်လက်ဖော်ပြလိုပါသည်။</p> <p>အထူးအားဖြင့် “စိန္တာ”ဟူသည် အကြံအစည်ပညာ၊ “မဏိ”ဟူသည် “မြကျောက်” ပတ္တမြားဟူ၍ အဓိပ္ပာယ်ရှိ၏။ သို့ဖြစ်၍ ပတ္တမြားကဲ့သို့ အဖိုးတန်သော အကြံ အစည် ပညာဉာဏ်ကို “စိန္တာမဏိ”ဟု ဆိုနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ဤဂါထာကို ရွတ်ဖတ်ပူဇော်လေ့ရှိသောသူသည် အကြံကောင်း ဉာဏ်ကောင်းများ ထွက်နိုင်ပေ သည်။ “အကြံကောင်းလျှင် တစ်ချက်” ဟူသော စကားပုံအရ အကြံကောင်းလျှင် စီးပွားဥစ္စာဖြစ်ထွန်းမည် အမှန်ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဤစိန္တာမဏိဂါထာကို ရွတ်ဖတ်ပူဇော်လေ့ရှိသူသည် သူတပါးတို့၏ အကြံအစည်ကို ကြိုတင်သိနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ဘေးအန္တရာယ်ကို ကြိုတင်ရှောင်ကွင်းမည် ဖြစ်ပေသည်။ ဟုတ်,မဟုတ် မှန်,မမှန် မိမိကိုယ်တိုင် ကြိုးစားရွတ်ဖတ်ပူဇော်ခြင်းဖြင့် လက်တွေ့စမ်းသပ် ရွတ်ဖတ်ကြပါလေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-145 <hr> <h3>(ဃ) မဟာကပ္ပိနသစ္စာ သုံးဂါထာ</h3> ကုက္ကုဋဝတီပြည့်ရှင် မဟာကပ္ပိနမင်းကြီးသည် မြင်းသည်ကျော် လေးဦးတို့ကို စေလွှတ်၍ နေပြည်တော်ပတ်ဝန်းကျင်၌ ရတနာသုံးပါးသတင်းကို နေ့စဉ် စုံစမ်း ခဲ့၏။ သို့သော် သတင်းကောင်းကို မရရှိဘဲ ဖြစ်နေခဲ့သည်။ တစ်နေ့သ၌ မင်းကြီး သည် အမတ်တစ်ထောင်ခြံရံလျက် မြင်းကိုယ်စီဖြင့် ဥယျာဉ်တော်သို့ ထွက်ခွာလာ ခဲ့သည်။ ထိုအခါ မင်းကြီးသည် နေပြည်တော်မှ ယူဇနာ (၁၂၀) ဝေးကွာသော သာဝတ္ထိပြည်မှ လာကြသည့် ကုန်သည်ငါးရာကို တွေ့၍ သတင်းစကားကို မေးမြန်းရာ သာဝတ္ထိပြည်တွင် ဘုရားရတနာ၊ တရားရတနာ၊ သံဃာရတနာ ပွင့်ထွန်းနေ ကြောင်း သတင်းကောင်းကို [?] ကြားလိုက်ရသည်။ ထိုသတင်းကောင်းအတွက် မင်းကြီးသည် ရတနာတစ်ပါး အသပြာတစ်သိန်းဖြင့် ဆုတော်ငွေ အသပြာသုံးသိန်းကို ကုန်သည်ငါးရာအား ပေးသနားပူဇော်လိုက်သည်။</p> <p>မင်းကြီးနှင့် အမတ်တစ်ထောင်တို့သည် အချင်းချင်း တိုင်ပင်ကြပြီး ရောက်ရာ နေရာမှပင် မြတ်စွာဘုရားထံ ဆက်လက်သွားရောက်၍ ရဟန်းပြုကြရန် ဆုံးဖြတ် ကြသည်။ သိန္ဓောမြင်းကိုယ်စီ စီး၍ သာဝတ္ထိပြည်သို့ ထွက်လာခဲ့ကြရာ လမ်းတွင် တစ်ဂါဝုတ်နက်၍ နှစ်ဂါဝုတ်ကျယ်သော အပရစ္ဆာမြစ်ကြီး ရှေ့က ဆီးနေသည်ကို တွေ့ကြရသည်။</p> <p>ထိုအခါ မင်းကြီးသည် တစ်ဘက်ကမ်းသို့ ကူးသွားနိုင်ရန် လှေမရှိ ဖောင်မရှိ ဖြစ်ပြီး အခက်တွေ့နေသဖြင့် “ငါသည် ရတနာသုံးပါးကို ရည်စူး၍ တောထွက်လာသူ စင်စစ် ဖြစ်ပေ၏။ ငါ့အဖို့ ရတနာသုံးပါးတို့၏ အာနုဘော်ကြောင့် ဤရေသည် ရေကဲ့သို့ မဖြစ်ပါစေသတည်း”ဟု ဘုရားဂုဏ်ကို အာရုံပြု၍ ဖော်ပြလတ္တံ့ ပါဂါထာကို နှုတ်မှ ရွတ်ဆိုကာ အခြံအရံအမတ်တစ်ထောင်, သိန္ဓောမြင်းတစ်ထောင်နှင့်တကွ အပရစ္ဆာမြစ်ကို ဖြတ်ကူးရာ သိန္ဓောမြင်းတို့သည် မြေပြင်ပေါ်၌ကဲ့သို့ ပြေးလွှား ကြရသည်။ ခွာဖျားတို့ကိုပင် ရေကြည်တစ်ပေါက်မျှ မစွတ်စိုပေ။</p> <h3>ပထမ အပရစ္ဆာမြစ်ကြီးကို ဖြတ်ကူးစဉ် မဟာကပ္ပိနမင်းကြီး ရွတ်ဆိုသော ဂါထာ</h3> <p>ဘဝသောတီ ဟဝေ ဗုဒ္ဓေါ၊ တိဏ္ဏော လောကန္တဂူ ဝိဒူ။<br> ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ ဂမနံ မေ သမိဇ္ဈတု။<br> <br>စာမျက်နှာ-146 <hr> <h3>အနက်</h3> ဟဝေ၊ စင်စစ်။ ဗုဒ္ဓေါ၊ ဗုဒ္ဓမည်ရ လောကထွတ်ထား မြတ်စွာဘုရားသည်။ ဘဝသောတံ၊ ဘဝသုံးသွယ် ရေပြင်ကျယ်ကို။ တိဏ္ဏော၊ နိဗ္ဗာန်ထုတ်ချောက် ကူးမြောက်တော်မူပြီးလေပြီ။ လောကန္တဂူ၊ လောက၏အဆုံးသို့ ရောက်တော်မူလေပြီ။ ဝိဒူ၊ ခပ်သိမ်းသောတရားကို ပိုင်းခြားထင်ထင် သိမြင်တော်မူလေပြီ။ ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ ဝစီမင်္ဂလာ ဤသစ္စာစကားကြောင့်။ မေ၊ အကျွန်ုပ်၏။ ဂမနံ၊ မြတ်ဘုရားထံမှောက် သွားရောက်ခြင်းသည်။ သမိဇ္ဈတု၊ ထမြောက်ကုံလုံ ပြည့်စုံပါစေ သတည်း။</p> <h3>ရွတ်ဖတ်နည်း</h3> <p>ဗုဒ္ဓေါ = ဗုဒ်မော<br> တိဏ္ဏော = တိဏ်ဏော<br> လောကန္တဂူ = လောကန်တဂူ<br> သစ္စ = သစ်စ<br> ဝဇ္ဇေန = ဝဇ်ဇေန<br> သမိဇ္ဈတု = သမိဇ်ဈတု</p> <p>မဟာကပ္ပိနမင်းကြီးနှင့် အမတ်တစ်ထောင်တို့သည် ထိုအပရစ္ဆာမြစ်ကို ကူး၍ ရှေ့သို့ ခရီးဆက်ခဲ့ရာ ယူဇနာတစ်ဝက်နက်ပြီး ယူဇနာတစ်ဝက်ခန့် ကျယ်သော နီလဝါဟိနီမြစ်ကြီး ဆီးနေသည်ကို တွေ့ကြရပြန်သည်။ မင်းကြီးသည် မြစ်ကို ကူးရန် လှေမရှိ ဖောင်မရှိ ဖြစ်နေသဖြင့် တရားဂုဏ်ကို အာရုံပြု၍ ဖော်ပြ လတ္တံ့ပါ ဂါထာကို နှုတ်မှ ရွတ်ဆိုလျက် အခြံအရံအမတ်တစ်ထောင်, သိန္ဓောမြင်း တစ်ထောင်နှင့်အတူ နီလဝါဟိနီမြစ်ကို ဖြတ်ကူးရာ သိန္ဓောမြင်းတို့သည် မြေပြင် ပေါ်မှာကဲ့သို့ ပြေးသွားကြရသည်။ ခွာဖျားတို့ကိုပင် ရေကြည်တစ်ပေါက်မှ မစွတ်စိုချေ။</p> <h3>ဒုတိယ နီလဝါဟိနီမြစ်ကြီးကို ဖြတ်ကူးစဉ် မဟာကပ္ပိနမင်းကြီး ရွတ်ဆိုသောဂါထာ</h3> <p>ယဒိ သန္တိဂမော မဂ္ဂေါ၊ မောက္ခော စစ္စန္တိကံ သုခံ။<br> ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ ဂမနံ မေ သမိဇ္ဈတု။<br> <br>စာမျက်နှာ-147 <hr> <h3>အနက်</h3> မဂ္ဂေါ၊ အရိယမဂ်လေးပါးသည်။ ယဒိ၊ စင်စစ်။ သန္တိဂမော၊ နိဗ္ဗာန်ထုတ်ချောက် ရောက်စေနိုင်၏။ မောက္ခော စ၊ အရိယမဂ်ဖြင့် ရောက်အပ်သော နိဗ္ဗာန် တရားမြတ်သည်လည်း။ အစ္စန္တိကံ သုခံ၊ ချမ်းသာစင်စစ် ဧကန်ဖြစ်၏။ ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ ဝစီမင်္ဂလာ ဤသစ္စာစကားကြောင့်။ မေ၊ အကျွန်ုပ်၏။ ဂမနံ၊ မြတ်ဘုရားထံမှောက် သွားရောက်ခြင်းသည်။ သမိဇ္ဈတု၊ ထမြောက်ကုံလုံ ပြည့်စုံပါစေ သတည်း။</p> <h3>ရွတ်ဖတ်နည်း</h3> <p>သန္တိ = သန်တိ<br> မဂ္ဂေါ = မဂ်ဂေါ<br> မောက္ခော = မောက်ခေါ<br> စစ္စန္တိကံ = စစ်စန်တိကံ</p> <p>မဟာကပ္ပိနမင်းကြီးနှင့် အမတ်တစ်ထောင်တို့သည် နီလဝါဟိနီမြစ်ကို ဖြတ်ကူး၍ ရှေ့သို့ ခရီးဆက်ခဲ့ရာ တစ်ယူဇနာနက်ပြီး တစ်ယူဇနာကျယ်သော စန္ဒဘာဂါ မြစ်ကြီး ဆီးနေသည်ကို တွေ့ကြရပြန်သည်။ မင်းကြီးသည် မြစ်ကို ကူးရန် လှေ မရှိ ဖောင်မရှိ ဖြစ်နေသဖြင့် သံဃာ့ဂုဏ်ကို အောက်မေ့ကာ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ ဂါထာကို နှုတ်မှ ရွတ်ဆိုလျက် အခြံအရံအမတ်တစ်ထောင်, သိန္ဓောမြင်းတစ်ထောင် တို့နှင့်အတူ စန္ဒဘာဂါမြစ်ကို ဖြတ်ကူးရာ သိန္ဓောမြင်းတို့သည် မြေပေါ်၌ကဲ့သို့ ပြေးသွားကြရသည်။ ခွာဖျားကိုပင် ရေကြည်တစ်ပေါက်မှ မစွတ်စိုချေ။</p> <h3>တတိယ စန္ဒဘာဂါမြစ်ကြီးကို ဖြတ်ကူးစဉ် မဟာကပ္ပိနမင်းကြီး ရွတ်ဆိုသောဂါထာ</h3> <p>သံဃော ဝေ တိဏ္ဏကန္တာရော၊ ပုညခေတ္တော အနုတ္တရော။<br> ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ ဂမနံ မေ သမိဇ္ဈတု။</p> <h3>အနက်</h3> <p>သံဃော၊ အရိယာသံဃာတော်မြတ်သည်။ ဝေ၊ စင်စစ်။ တိဏ္ဏကန္တာရော၊ သံသရာခရီးခဲကို ကူးမြောက်ပြီး ဖြစ်တော်မူပေ၏။ အနုတ္တရော၊ အတူမရှိ လွန်မြတ်ဘိသော။ ပုညခေတ္တော၊ ကောင်းမှုမျိုးကို စိုက်ပျိုးကြဲချရာ လယ်ယာမြေစစ် ပုညခေတ်လည်း ဖြစ်ပါပေ၏။ ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ ဝစီမင်္ဂလာ ဤသစ္စာစကား ကြောင့်။ မေ၊ အကျွန်ုပ်၏။ ဂမနံ၊ မြတ်ဘုရားထံမှောက် သွားရောက်ခြင်းသည်။ သမိဇ္ဈတု၊ ထမြောက်ကုံလုံ ပြည့်စုံပါစေသတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-148 <hr> <h3>ရွတ်ဖတ်နည်း</h3> ကန္တာရော = ကန်တာရော<br> ပုည = ပုန်ည<br> ခေတ္တော = ခေတ်တော<br> အနုတ္တရော = အနုတ်တရော</p> <p>မဟာကပ္ပိန မင်းကြီးနှင့် အမတ်တစ်ထောင်တို့သည် စန္ဒဘာဂါမြစ်ကို ဖြတ်ကူး ကြပြီးနောက် မြတ်စွာဘုရားထံမှောက် ရောက်ရှိကြ၍ တရားနာကြရသဖြင့် အားလုံး သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်ကြပြီး ဧဟိဘိက္ခုရဟန်း ဖြစ်လာကြသည်။ ထို့နောက် ယင်း ရဟန်းတော် အားလုံးသည် ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာချည်း ဖြစ်တော်မူကြ လေသည်။</p> <p>မဟာကပ္ပိနမင်းကြီးနှင့် အမတ်တစ်ထောင်တို့သည် မြတ်စွာဘုရားထံ သွားရောက် ကြကြောင်း ကုန်သည်ငါးရာ၏ ပြောကြားချက်အရ သိရှိရသော အနောဇာဒေဝီနှင့် အမတ်ကတော်တစ်ထောင်တို့သည်လည်း မဟာကပ္ပိနမင်းနှင့် အမတ်တစ်ထောင် နည်းတူ မြတ်စွာဘုရားထံ လိုက်သွားကြရာ မြစ်သုံးမြစ်ကို ဖော်ပြခဲ့ပြီးသော ဂါထာ သုံးဂါထာရွတ်၍ ကူးနိုင်ကြသည်။ မြတ်စွာဘုရားထံ ရောက်သောအခါ တရားတော်ကို နာကြားရပြီး အားလုံး သောတာပန်ဖြစ်ကြကာ ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီမ၏ ဆောင်ရွက် ပေးမှုကြောင့် အားလုံး ဘိက္ခုနီမ ဖြစ်လာကြသည်။</p> <p>မိမိတို့ ခရီးသွားရာတွင် (ဝါ) စစ်ထွက်ရာတွင် ဖော်ပြပါ မြစ်ကူးဂါထာ သုံးဂါထာကို ရွတ်ဆိုသွားလျှင် လမ်းခရီး အဆီး အတား အန္တရာယ် မုချ ကင်းမည်ဖြစ်သည်။ ရတနာသုံးပါးဂုဏ်ကို အာရုံပြု၍ ယုံကြည်စွာ ရွတ်ဆိုရန် ဖြစ်ပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-149 <hr> <h3>အခန်း (၁၅)</h3></p> <h3>ရဟန်းသံဃာများနှင့် ပြောတတ်ဆိုတတ် ဆက်ဆံတတ်ရန်</h3> <h3>စကားပြောနည်း</h3> <p>ရဟန်းသံဃာတော်များနှင့် ပြောဆိုဆက်ဆံရာ၌ မင်း၊ ငါ၊ ကျုပ်၊ ခင်ဗျား၊ ကျွန်တော်၊ ကျွန်မ စသည်ဖြင့် ပြောဆိုခြင်း မပြုရ။</p> <p>မိမိကိုယ်ကိုပြောလျှင် “တပည့်တော်၊ ဘုရားတပည့်တော်”ဟု သုံးနှုန်းပြောဆို ရမည်။</p> <p>မင်း၊ သင်၊ ခင်ဗျား” အစား “အရှင်ဘုရား” ဟု သုံးနှုန်းပြောဆိုရမည်။ ခေါ်သောအခါမှာလည်း “ကိုရင်ဘုရား၊ ဦးပဉ္ဇင်းဘုရား၊ ဆရာတော်ဘုရား၊ ဘုန်းဘုန်း ဘုရား”ဟု ခေါ်ဝေါ်သုံးနှုန်းရမည်။</p> <p>ကိုရင်၊ ဦးပဉ္ဇင်း၊ ရဟန်းသံဃာတော်များကလည်း “ကျုပ်၊ ခင်ဗျား၊ အစ်မ၊ အစ်ကို၊ ညီမ၊ နှမ၊ အမေ၊ အဖေ” စသည်ဖြင့် ခေါ်ဝေါ်ခြင်း မပြုရပေ။ ဒကာမ ကြီး၊ ဒါယိကာမကြီး၊ ဒကာကြီး၊ ဒါယကာကြီး၊ ဒကာလေး၊ ဒါယကာလေး စသည်ဖြင့် သာသနာတော်သုံး စကားလုံးများဖြင့် ပြောဆိုကြရပေသည်။</p> <p>ရဟန်းသံဃာတော်များကို လူပုဂ္ဂိုလ်များက ပြောဆိုလျှောက်ထားရာ၌ “ထမင်း စားပါဘုရား၊ ဟင်းစားပါဘုရား” စသည်ဖြင့် မပြောရ၊ ဤသို့ ပြောလျှင် ရဟန်း သံဃာတော်များမှာ ဝိနည်းသိက္ခာပုဒ်အရ ဘုဉ်းပေးသုံးဆောင်ခွင့် မရှိတော့ပေ။</p> <p>ထမင်းအစား “ဆွမ်း”ဟု သုံးနှုန်းရမည်၊ “ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပါဦး ဘုရား၊ ဆွမ်းဟင်းများ ပြည့်စုံပါသလားဘုရား” စသည်ဖြင့် ပြောဆို လျှောက်ထားရသည်။ ရဟန်းသံဃာတော်များ ခရီးသွားနေစဉ် မိမိက ခဏခေတ္တရပ်တန့်စေပြီး စကားပြောလိုလျှင် “ရပ်တော်မူပါဦးဘုရား” စသည်ဖြင့် ပြောဆိုလျှောက်ထား ရသည်။</p> <p>ဆွမ်းခံကြွလာလျှင် လောင်းလှူလိုပါက “ရပ်တော်မူပါဦးဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ရိုသေစွာ ဆွမ်းနှင့်ဆွမ်းဟင်းများကို လောင်းလှူရသည်။</p> <p>မလောင်းလှူနိုင်ပါကလည်း “ကန်တော့ပါသေးရဲ့ ဘုရား၊ ကန်တော့ဆွမ်းပါဘုရား” စသည်ဖြင့် ပြောဆို လျှောက်ထားရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-150 <hr> လမ်းမှာ ခဏ ခေတ္တရပ်၍ ရဟန်းသံဃာတော်များနှင့် စကားပြောဆိုပါက ရှေးဦးစွာ လက်အုပ်ကလေးချီ၍ ဦးညွှတ်လိုက်ပြီးမှ ဆက်လက်ပြီး စကားပြောရသည်။</p> <p>ရဟန်းသံဃာတော်များထံသို့ သွားသောအခါ မိမိတွေ့ရှိသည့် ရဟန်းသံဃာတော် အား ရှေးဦးစွာ ရှိခိုးဦးချရသည်။ ရုပ်ပွားဆင်းတုတော်များရှိသော နေရာ ဖြစ်ပါက ရှေးဦးစွာ ရုပ်ပွားဆင်းတုတော်များကို ရှိခိုးဦးချပြီးမှ ရဟန်းသံဃာတော်များကို ရှိခိုးဦးချရသည်။</p> <h3>ရှိခိုးဦးချနည်း</h3> <p>စေတီတော်၊ ရုပ်ပွားဆင်းတုတော်များနှင့် ရဟန်းသံဃာတော်များကို ရှိခိုးဦးချ သောအခါ စနစ်ကျရန်လိုပါသည်။</p> <p>(က) အမျိုးသားဖြစ်ပါက ရှေးဦးစွာ ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်ပါ။ (အမျိုးသမီး ဖြစ်က ကြံ့ကြံ့ထိုင်ရန်)</p> <p>(ခ) တံတောင်နှစ်ခုကို ဒူးနှစ်ဖက်ပေါ်သို့တင်၍ လက်နှစ်ဖက်ကို (လက် ငါးချောင်း အချင်းချင်း ညီညီညာညာ ဖြစ်စေလျက်) ယှက်မိုးပြီး နဖူးအလယ်တည့်တည့်ကို ရောက်အောင်ထားပါ။ ထိုအခါ လက်နှစ်ဖက်ယှက်မိုးထားခြင်းသည် ကြာငုံဖူးကလေးကဲ့သို့ တင့်တင့် တယ်တယ်ရှုစဖွယ်လေး ဖြစ်နေပါလိမ့်မည်။</p> <p>(ဂ) သုံးကြိမ် ရှိခိုး ဦးချပါ။<br> (၁) ပထမအကြိမ် ဗုဒ္ဓံ ပူဇေမိ။<br> (၂) ဒုတိယအကြိမ် ဓမ္မံ ပူဇေမိ။<br> (၃) တတိယအကြိမ် သံဃံ ပူဇေမိ။</p> <p>ဤ “ဗုဒ္ဓံ ပူဇေမိ” စသည်တို့ကို နှုတ်ဖြင့် အသံထွက်အောင် ရွတ်ဆိုရန် မလိုပါ။ စိတ်ထဲက အဓိပ္ပာယ်ပေါက်အောင် နှလုံးသွင်း၍ ရှိခိုးဦးချရန် ဖြစ်သည်။ ရှေးဦးစွာ ပါဠိကို အသံထွက်ပီသအောင် လေ့လာ ကျက်မှတ်ထားပါ။ အနက် အဓိပ္ပာယ်ကိုလည်း ရအောင် သိအောင် ကြိုးစားထားပါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-151 <hr> <h3>အနက်</h3> (၁) ဗုဒ္ဓံ၊ မြတ်စွာဘုရားကို။ ပူဇေမိ၊ ပူဇော်ပါ၏ အရှင်ဘုရား။<br> (၂) ဓမ္မံ၊ တရားတော်မြတ်ကို။ ပူဇေမိ၊ ပူဇော်ပါ၏ အရှင်ဘုရား။<br> (၃) သံဃံ၊ သံဃာတော်မြတ်ကို။ ပူဇေမိ၊ ပူဇော်ပါ၏ အရှင်ဘုရား။</p> <h3>(ဃ) ထိခြင်းငါးမျိုး</h3> <p>ရှိခိုးဦးချရာ၌ ထိခြင်းငါးမျိုးနှင့် ညီညွတ်အောင် ရှိခိုးဦးချရသည်။ မြေပေါ်မှာ ရှိခိုးက မြေနှင့် ထိအောင်၊ ကြမ်းပေါ်မှာ ရှိခိုးက ကြမ်းနှင့် ထိအောင်၊ ဖျာပေါ်မှာ ရှိခိုးက ဖျာနှင့် ထိအောင်၊ ကော်ဇောပေါ်မှာ ရှိခိုးက ကော်ဇောနှင့် ထိအောင် ရှိခိုးဦးချရသည်။</p> <p>ယင်းထိခြင်းငါးမျိုးဆိုသည်မှာ - ဒူးနှစ်ဖက်၊ တံတောင် နှစ်ဖက်နှင့် နဖူးဟူသော ငါးမျိုးတို့ကို ကြမ်းပြင်သို့ထိအောင် ရှိခိုးဦးချခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>အလွန်ရိုသေလေးစားထိုက်သော ဆရာတော်ကြီးများထံမှ ရှိခိုး ဦးချပြီး ထပြန်သောအခါ ချက်ချင်း မျက်နှာလှည့်ပြီး ထ-မပြန်ရပါ၊ ရှိခိုးဦးချပြီး၍ မတ်တပ်ရပ်လိုက်ပြီးလျှင် ဆရာတော်ကြီးဘက်သို့ပင် မျက်နှာမူ ဦးညွတ်လျက် နောက်သို့ နှစ်လှမ်းသုံးလှမ်း ဆုတ်ပြီးမှ လှည့်ပြန်ရပါသည်။</p> <h3>စားသောက်ဖွယ်များ ကပ်လှူနည်း</h3> <p>ရဟန်းသံဃာတော်များသည် စားသောက်ဖွယ်များကို မိမိဖာသာ မိမိကိုယ်တိုင် ယူ၍ ဘုဉ်းပေးသုံးဆောင်ခွင့် မရှိပါ။ မစားရပါ။ ဘုဉ်းပေးသုံးဆောင်လျှင် (စားလျှင်) ဝိနည်းသိက္ခာပုဒ်အရ အပြစ်သင့်ပါသည်။ (အာပတ်သင့်သည်ဟု သုံးနှုန်း၏။)</p> <p>လူပုဂ္ဂိုလ်များက ဝိနည်းသိက္ခာပုဒ်နှင့် ညီညွတ်အောင် ကိုယ်ထိလက်ရောက် ကပ်လှူမှ ရဟန်းသံဃာတော်များက ဘုဉ်းပေးသုံးဆောင်ခွင့် (စားခွင့်) ရှိပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-152 <hr> လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးတစ်ယောက်က ဆွမ်းစသော စားသောက်ဖွယ်ပစ္စည်းကို ရဟန်း သံဃာတော်၏ လက်သို့ ထိအောင် ရောက်အောင် ပေးခြင်းကို ကပ်လှူသည်ဟု ခေါ်သည်။ ယင်းသို့ ကိုယ်ထိ လက်ရောက် ပေးလှူခြင်းကို ကပ်သည်ဟုလည်း အတိုကောက် သုံးနှုန်း၏။</p> <p>ယင်းသို့ ကပ်လှူရာ၌ အင်္ဂါ (၅)မျိုးနှင့် ပြည့်စုံမှ ကပ်လှူမှု ထမြောက် အောင်မြင်ပါသည်။ အင်္ဂါ ငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံအောင် ပေးလှူခြင်းကို အကပ်မြောက် သည်ဟု အတိုကောက် သုံးနှုန်း၏။</p> <h3>အကပ်မြောက် အင်္ဂါငါးမျိုး</h3> <p>၁။ ကပ်လှူမည့်သူက ကပ်လှူခြင်း ခံယူမည့် ရဟန်း၏လက်သို့ ရောက်အောင် ထိအောင် စားဖွယ်ပစ္စည်းကို ရှေးရှုဆောင်ပေးခြင်း၊</p> <p>မှတ်ချက်။ ။လက်ဖြင့် ရှေ့ထိုးပေးမှ ရှေးရှုဆောင်ရာရောက်သည် မဟုတ်သေး။ ဦးခေါင်းပေါ်၌ ရွက်ထားသော စားဖွယ်ခွက်ကို ပေးလှူလို၍ အနည်းငယ် စောင်းပေးလိုက်လျှင် ရှေးရှုဆောင်ပေးရာ ရောက်သောကြောင့် ရဟန်းက ထိုခွက်ကို လက်ဖြင့် ထိကာ အလိုရှိရာ ယူစားနိုင်၏။</p> <p>၂။ ကပ်လှူမည့်သူသည် ကပ်လှူခြင်း ခံယူမည့် ရဟန်း၏ နှစ်တောင့်ထွာ အတွင်း ရောက်ရှိနေရခြင်း၊ (နှစ်တောင့်ထွာ ဟတ္ထပါသ် သုံးနှုန်းခေါ်ဆို၏။)</p> <p>၃။ အားအလတ်စားရှိသူ တစ်ယောက်တည်း မြှောက်ချီ မ-ယူနိုင်သော ပစ္စည်းဝတ္ထု ဖြစ်စေရခြင်း၊</p> <p>မှတ်ချက်။ ။ ဆွမ်းနှင့် ဆွမ်းဟင်းပန်းကန်များတင်ထားသော စားပွဲခုံသည် ခွန်အား အလတ်စားရှိသူ တစ်ယောက်တည်း မြှောက်ချီ မ-ယူနိုင်ပါက နှစ်ယောက်သုံးယောက် ဝိုင်းဝန်းမြှောက်ချီ မ-ယူ၍ ဆက်ကပ်မှုမျိုးသည် အကပ်မြောက်ပါသည်။ အလှူရှင်များ အတူတကွ မ-ယူ ကပ်လှူနိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-153 <hr> ၄။ ကိုယ်ဖြင့်ဖြစ်စေ၊ ကိုယ်နှင့်စပ်သော (ကိုင်ထားသော) ခွက်စသည်ဖြင့်ဖြစ်စေ အနီးကပ် ပစ်၍ ဖြစ်စေ ဤသုံးမျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးဖြင့် ကပ်လှူသူက ပေးခြင်း၊<br> မှတ်ချက်။ ။ ပစ်၍ ပေးခြင်းမျိုးကိုကား ရိုင်းစိုင်းရာ ရောက်သောကြောင့် အကပ်မြောက်သော်လည်း ကပ်လှူလေ့ မရှိပါ။</p> <p>၅။ ကိုယ်၏ အစိတ်အပိုင်း လက်စသည်ဖြင့် ဖြစ်စေ၊ ကိုယ်နှင့် စပ်သော (ကိုင်ထားသော) ခွက်၊ တုတ်စသည်ဖြင့် ခံ၍ ထိ၍ ဖြစ်စေ ဤနှစ်မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးဖြင့် အကပ်ခံရသောရဟန်းက ခံယူခြင်း။</p> <p>ဤငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံညီညွတ်အောင် ကပ်လှူရမှ အကပ်မြောက် ပါသည်။</p> <h3>အကျဉ်းချုပ်</h3> <p>ရှေ့ရှုဆောင်ခြင်း၊<br> နှစ်တောင့်ထွာအတွင်း ဖြစ်ခြင်း၊<br> တစ်ယောက် မ-နိုင်ခြင်း၊<br> လက်ဖြင့် သို့မဟုတ် ပန်းကန်စသည်ဖြင့် ထည့်၍ ကပ်ခြင်း၊<br> ရဟန်းက အကပ်ခံခြင်း။</p> <p>ဤသို့ စားသောက်ဖွယ်များကို ရဟန်းသံဃာတော်များအား ကပ်လှူရာ၌ အမျိုး သမီးဖြစ်ပါက ကြံ့ကြံ့ကလေးထိုင်၍၊ အမျိုးသားဖြစ်ပါက ဒူးတုပ်ထိုင်ပြီး ဖော်ပြ ခဲ့ပြီးသော အင်္ဂါငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံညီညွတ်အောင် ရိုသေ လေးစားစွာ ကပ်လှူရ ပါမည်။ သက္ကစ္စဂါရဝမြောက်ရမည်။ သို့မှသာ လူနတ်နိဗ္ဗာန် သုံးတန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်ကောင်းဖြစ်၍ မွန်မြတ်သော ကောင်းကျိုးကို ရရှိနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>စားသုံးဖွယ် အသီးအနှံ အညွန့်များကို ရဟန်းသံဃာတော်များ ဘုဉ်းပေး သုံးဆောင်နိုင်အောင် ပြုလုပ်ပေးနည်း</h3> <p>ရဟန်းသံဃာတော်များသည် သစ်ပင်ကို ခုတ်လှဲခြင်း၊ မီးရှို့ခြင်း စသည်ဖြင့် မဖျက်ဆီးရပါ။ မျိုးစေ့ကိုလည်း မဖျက်ဆီးရပါ။ ဖျက်ဆီးလျှင် အာပတ်သင့်ခြင်း အပြစ်ရပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-154 <hr> ရဟန်းသံဃာတော်များသည် သစ်ပင်များကို ကိုယ်တိုင် ဖျက်ဆီးတာကို မဆို ထားနှင့် သူတပါးကို ခိုင်းသော အခါမှာပင် အပ်စပ်အောင် ခိုင်းရပါသည်။ မခိုင်းတတ်လျှင် အာပတ်သင့်ခြင်း အပြစ်ရပါသည်။</p> <p>ဤသစ်ပင်ကို ဖြတ်စမ်း၊ ခုတ်စမ်း၊ လှဲစမ်း၊ ချိုင်စမ်း၊ ဤအသီးကို ဆွတ်စမ်း၊ ခူးစမ်း၊ ငရုတ်သီးကို ထောင်းစမ်း၊ ကြက်သွန်ကို ထောင်းစမ်း၊ ကြံကို ဖြတ်စမ်း စသည်ဖြင့် မခိုင်းရပါ။</p> <p>“ဤသစ်ကိုင်းကြီး ပိုထွက်နေတယ်၊ ကပ္ပိစမ်း။ ငရုတ်သီးနှင့် ကြက်သွန်အပ်စပ် အောင် ကပ္ပိစမ်း” စသည်ဖြင့် ခိုင်းရပါသည်။ ကပ္ပိဟု ပြောရသည်၊ “ကပ္ပိ” ဆိုသည်မှာ “အပ်စပ်အောင်လုပ်” ဟု ပြောခြင်းဖြစ်၏။</p> <p>သစ်ပင်များသည် အမြစ်ဖြင့် အသက်ရှင်ခြင်း၊ အဆစ်မှ အမြစ်ထွက်၍ အသက် ရှင်ခြင်း၊ (ကြံပင်စသည်)၊ ပင်စည်မှ အမြစ်ထွက်၍ အသက်ရှင်ခြင်း (ပိတောက်ပင် စသည်)၊ အညွန့်ဖြင့် အသက်ရှင်ခြင်း (ကန်စွန်းရွက်စသည်)၊ အစေ့မှ အပင်ပေါက်၍ အသက်ရှင်ခြင်းတို့ဖြင့် ရပ်တည်နေကြပါသည်။</p> <p>မျိုးစေ့ကိုဖြစ်စေ၊ သစ်ပင်ကိုဖြစ်စေ ရဟန်းသံဃာတော်များ ဖျက်ဆီးခွင့် မရှိ သောကြောင့် ငရုတ်သီး၊ ကြက်သွန်၊ မာလကာသီး၊ ကြံ စသည်တို့ကို ရဟန်း၊ သံဃာတော်များအား ကပ်လှူလိုပါက အပ်အပ်စပ်စပ် ဘုဉ်းပေးသုံးဆောင်ခွင့် ရအောင် အလှူရှင်လူပုဂ္ဂိုလ်များက ပြုလုပ် ဆောင်ရွက်ပေးရပါသည်။</p> <p>ငရုတ်သီးစိမ်း စသည်တို့ကို-<br> (၁) မီးဖြင့်တိုက်ခြင်း၊ ကပ်ခြင်း၊<br> (၂) ဓားဖြင့်ခုတ်ခြင်း၊ လှီးခြင်း၊<br> (၃) လက်သည်းဖြင့် ဆိတ်ဖြတ် ထိုးဖောက်ခြင်း၊<br> (၄) အပင် မပေါက်နိုင်သော အစေ့အနုဖြစ်က အလိုအလျောက် အပ်စပ်ခြင်း၊<br> (၅) သရက်သီးမှည့် စသည်တွင် အပင်ပေါက်နိုင်သော အစေ့ကို ထုတ်ပစ် ခြင်း-</p> <p>ဤငါးမျိုးတွင် တမျိုးမျိုးဖြင့် အပ်စပ်အောင် ပြုလုပ်ဆက်ကပ်ရသည်။ ငရုတ်သီး၊ ကြက်သွန်တို့ကို ထောင်းခြင်း၊ မီးကင်ခြင်း ပြုလုပ်ပြီးမှ ကပ်လှူပါက အထူးပြုလုပ် စရာ မလိုတော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-155 <hr> မထောင်း၊ မကင်၊ မပြုတ်ဘဲ ငရုတ်သီး၊ ကြက်သွန်၊ ကန်စွန်းရွက်စသည်တို့ကို ရဟန်းသံဃာတော်များအား ကပ်လှူလိုပါက အပ်စပ်အောင် ပြုလုပ်ပေးရပါသည်။ ရှင်သန်ပေါက်ရောက်နိုင်သော အရွက်၊ အညွန့်၊ အသီးဖြစ်ပါက အပ်စပ်အောင် ပြုလုပ်ပေးရပါသည်။ အဆစ်ပါသော ကြံချောင်းဖြစ်ပါက ပေါက်ရောက်နိုင်သေး သောကြောင့် အပ်စပ်အောင် ပြုလုပ်ပေးရပါသည်။ အဆစ်တွေကို ပယ်ပစ်ပါက အထူးပြုလုပ်စရာ မလိုတော့ပေ။</p> <h3>အပ်စပ်အောင်ပြုလုပ်နည်း</h3> <p>ရှင်သန်ပေါက်ရောက်နိုင်သော အရွက်၊ အညွန့်၊ သီးနှံတို့ကို ရဟန်းသံဃာ တော်အား ကပ်လှူပါက ကပ်လှူခြင်းခံယူသော ရဟန်းက ယင်းပစ္စည်း (ဥပမာ- ငရုတ်သီး)ကို ကိုင်၍ “ကပ္ပိယံ ကရောဟိ” ဟု အသံထွက်အောင် ပြောဆိုလိုက် သောအခါ ကပ်လှူသောသူက “ကပ္ပိယံ ဘန္တေပါဘုရား” ဟု ဆိုလျက် လက်သည်းဖြင့် ငရုတ်သီးကို ဆိတ်ပစ်၊ သို့မဟုတ် ချိုးပစ်လိုက်ရပါသည်။</p> <h3>အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>(က) ကပ္ပိယံ၊ အပ်စပ်အောင်။ ကရောဟိ၊ ပြုလုပ်ပေးပါလော့။ (ကပ္ပိယံ ကရောဟိ - ရဟန်း သံဃာတော်များနှင့် အပ်စပ်အောင် ဘုဉ်းပေး သုံးဆောင်ခွင့် ရအောင် ပြုလုပ်ပေးပါဟု ဆိုလိုသည်။)<br> (ခ) ဘန္တေ၊ အရှင်ဘုရား။ ကပ္ပိယံ၊ အပ်စပ်အောင် ပြုလုပ်ပြီးပါပြီ ဘုရား။<br> (ကပ္ပိယံ ဘန္တေ - ရဟန်းသံဃာတော်များနှင့် အပ်စပ်အောင် ပြုလုပ် ပြီးပါပြီဘုရားဟု ဆိုလိုသည်။)</p> <p>ဤသည်ကား ရဟန်းသံဃာများနှင့် ဆက်ဆံရာ၌ ဗုဒ္ဓဘာသာတို့ သိသင့်သော အချက်များဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-156 <hr> <h3>အပိုင်း (၂) မဇ္ဈေကလျာဏပိုင်း</h3></p> <h3>အခန်း (၁)</h3> <h3>ဘုရားအာရုံပြုနည်း</h3> <h3>(က) ဘုရားဂုဏ်တော် (၉)ပါး တစ်ပါးစီဖြင့် အာရုံပြုနည်း</h3> <p>ဘုရားရှင်၏ဂုဏ်တော်များကို အာရုံပြုလျက် ဗုဒ္ဓနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းပွား များရာ၌ ရှေးဦးပထမ သမာဓိမရသေးခင် ဂုဏ်တော်တစ်ပါးတည်းကိုသာ စွဲ၍ အထပ်ထပ် အာရုံပြုနေလျှင် ပျော်မွေ့ဖွယ်ကောင်းသော်လည်း ကျဉ်းမြောင်းသော ဥယျာဉ်တွင် ကြာရှည်စွာ မကြည့်ချင်သကဲ့သို့ ထိုဂုဏ်တော်တစ်ပါးတည်း၌ စိတ် အစဉ် မပျော်မွေ့ဘဲ ပျံ့လွင့်နေတတ်ပါသည်။</p> <p>ဂုဏ်တော်ကိုးပါးကို တစ်ပါးနှင့်တစ်ပါး ဆက်သွယ်လျက် လွှဲကာဖယ်ကာ အာရုံပြု နေရသောအခါ သိသာကျယ်ဝန်း၍ ပန်းမျိုးစုံသော ဥယျာဉ်ကြီးတွင် ပျော်ပြီးရင်း ပျော်ရင်း ဖြစ်သကဲ့သို့ ထိုဘုရားဂုဏ်တော်ကို အာရုံပြုသူတို့၏ စိတ်ဓာတ်လည်း မပြတ် ကြည်နူးချမ်းမြေ့ရုံသာမက အတော်ကြာလျှင် ဂုဏ်တော်တစ်ပါးပါး၌ သမာဓိ စူးစိုက်လာလိမ့်မည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဤနည်းအတိုင်းပင် ဘုရားရှင်ဂုဏ်တော်များကို ဆက်သွယ်၍ အာရုံပြုလိုကြသော အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးတို့သည် ရှေးဦးစွာ မိမိ၏သီလကို ငါးပါးဖြစ်စေ၊ ရှစ်ပါးဖြစ်စေ၊ ဆယ်ပါးဖြစ်စေ အထူးလုံခြုံစွာ ရှိစေရမည်။ ထို့နောက် ဆိတ်ငြိမ်သောအရပ်ကို ရစေရမည်။ မိမိ၏အိမ်မှာ ဖြစ်လျှင်လည်း အားလုံး တိတ်ဆိတ်သောအခါ ဖြစ်စေရမည်။ ရုပ်ပွားတော်၊ စေတီတော်အနီးအပါးဖြစ် လျှင်လည်း ပွဲလမ်းအခါမဟုတ်ဘဲ ဆိတ်ငြိမ်သောအခါ ဖြစ်စေရမည်။ သို့သော် အမျိုးသမီးဖြစ်လျှင် မည်သည့်နည်းနှင့်မျှ ယုံကြည်စိတ်ချလောက်သော အဖော်မပါဘဲ စေတီရုပ်ပွားအနီး၊ သို့မဟုတ် တောတောင် ပိတ်ပေါင်း ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်းတို့၌ နေထိုင်၍ အာရုံမပြုသင့်ပါ။ အရပ်ရပ်အပြစ်ကင်းသော နေရာကောင်းကို ရွေးချယ် ပြီးနောက် တကယ့်ယောဂီစိတ်ကို ရောက်စေလျက် မိမိ၏ရှေ့မှောက်၌ ဘုရားရှင် ရောက်တော်မူနေသကဲ့သို့ ထင်မြင်စေကာ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း အာရုံပြုရပါမည်-<br> <br>စာမျက်နှာ-157 <hr> <h3>(၁) အရဟံဂုဏ်တော်</h3> ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိ ဉာဏ်တော်၊ ဒိဗ္ဗစက္ခု ဉာဏ်တော်၊ “အာသဝက္ခယ”ခေါ် အရဟတ္တ မဂ်ဉာဏ်တော်များကြောင့် ဘုရားရှင်၏ စိတ်တော်အစဉ်သည် ကိလေသာအနောက် အကျုမှ ကင်းစင်သဖြင့် အမြဲကြည်လင်တော်မူပါသည်။</p> <h3>(၂) သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်</h3> <p>ထိုကဲ့သို့ ကြည်လင်သော စိတ်တော် အစဉ်ဝယ် တွဲယှဉ်၍ မကြာ မကြာ ဖြစ်ပေါ်လာသော ဉာဏ်တော်ကား သိဖွယ်ဟူသမျှကို တစွန်းတစ မကျန်ရအောင် လုံးဝကုန်စင် သိမြင်တော်မူနိုင်ပါသည်။</p> <h3>(၃) ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နဂုဏ်တော်</h3> <p>ပါရမီပြည့်၍ ဘုရားဖြစ်တော့မည့်ဘဝ၌ သီလစောင့်ခြင်း၊ ဣန္ဒြေစောင့်ခြင်းစသော ကိုယ်ကျင့်တရား စရဏတစ်ဆယ့်ငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူရကား ဘုရားမဖြစ်မီ ကဆုန်လပြည့် ညဉ့်ဦးယံဝယ် ရှေးဖြစ်ဟောင်းကို အောက်မေ့နိုင်သော ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်တော်၊ သန်းခေါင်ယံဝယ် နတ်ဗြဟ္မာလောကရှိ သတ္တဝါများနှင့် ငရဲ၊ ပြိတ္တာ သတ္တဝါဟူသမျှကို မြင်နိုင်သော ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်တော်၊ မိုးသောက်ယံဝယ် ကိုယ်တော်၏သန္တာန်၌ ကိလေသာ ဓာတ်ခိုး ဓာတ်ငွေ့များ လုံးဝ ခြောက်ခန်းစေ နိုင်သော “အာသဝက္ခယ”ခေါ် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်တော်ဟူသော ဉာဏ်တော်ကြီးများ အဆင့်ဆင့် ပေါ်ပေါက်လာပါသည်။</p> <h3>(၄) သုဂတဂုဏ်တော်</h3> <p>အသက်ပေါင်း များစွာနှင့် စည်းစိမ်ပေါင်း များစွာတို့ကိုစွန့်တော်မူလျက် သတိကြီးစွာ ထားပြီးလျှင် အမှား မရှိအောင် ဉာဏ်ဖြင့် ရှောင်၍ ပါရမီတော်များကို ဖြည့်ကာ ဖြည့်ကာ နိဗ္ဗာန်သို့ ကောင်းစွာကြွတော်မူခဲ့ပါသည်။</p> <h3>(၅) လောကဝိဒူဂုဏ်တော်</h3> <p>ကြီးကျယ်သော ဉာဏ်တော်ကြီးက စိတ်တော် အစဉ်ဝယ် တွဲယှဉ်၍ ပါဝင်သောကြောင့် ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည် ကမ္ဘာလောကဓာတ် အရပ်ရပ်ကိုလည်းကောင်း၊ သတ္တဝါ အနန္တကိုလည်းကောင်း၊ ရုပ်နာမ်ဓမ္မသင်္ခါရလောကကိုလည်းကောင်း သိမြင်တော်မူ ပါသည်။</p> <h3>(၆) အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိဂုဏ်တော်</h3> <p>သတ္တလောက (သတ္တဝါ ဟူသမျှ)၏ လိုအင်ဆန္ဒနှင့် သဒ္ဒါ၊ ပညာစသော ဣန္ဒြေတို့၏ အနုအရင့်တို့ကို နိုင်းချင့်ခွဲခြမ်း သိစွမ်းတော်မူရကား ထိုသတ္တဝါအများ၏ အလိုကျအောင် သင့်လျော်သော တရားတော်ကို ဟောပြော ပြသ ဆုံးမတော်မူနိုင်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-158 <hr> <h3>(၇) သတ္တာ ဒေဝမနုဿာနံဂုဏ်တော်</h3> ထိုကဲ့သို့ မိမိတို့ အလိုလိုက်၍ အကြိုက်ကျအောင် ဟောပြော ဆုံးမတော်မူသော ဘုရားရှင်ကို ဆရာမတင်လျှင် ဘယ်လိုပုဂ္ဂိုလ်မျိုးကို ဆရာတင် တော့မည်နည်း။ ဘုရားရှင်သည်သာ မိမိတို့၏ ဆရာစင်စစ် ဖြစ်တော်မူပါပေ သည်။</p> <h3>(၈) ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် အလောင်းတော်သုမေဓာဘဝက ဒီပင်္ကရာ ဘုရားရှင်ကို ဖူးတွေ့ခါစ၌ သတ္တဝါတို့ကို ကယ်တင် လိုသောဆန္ဒတော် ပြင်းပြလှသဖြင့် “ဗုဒ္ဓေါ ကိုယ်တိုင် သိရသောအခါဝယ်၊ ဗောဓေယျံ- သတ္တဝါတို့ကိုလည်း သိစေတော်မူမည်” ဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူခဲ့သည်။</p> <h3>(၉) ဘဂဝါဂုဏ်တော်</h3> <p>ထိုကဲ့သို့ လူရောနတ်ပါ ဗြဟ္မာမလပ် အရပ်ရပ် သွန်သင်ဆုံးမ၍ ယဉ်ကျေးကြသော သတ္တဝါတို့၏ တစ်ပါးတည်းသာဖြစ်သော ဆရာသခင် ဘုရားရှင်၏ ဘုန်းတော်၊ ဉာဏ်တော်၊ ကျက်သရေတော် တန်ခိုးကြီးမားပုံကို အာရုံပြု၍ ကုန်နိုင်ဖွယ် မရှိတော့ပြီတကား။</p> <p>ထိုမျှလောက် ထူးခြားသောဘုရားရှင်ကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်မိကြသည်မှာ မိမိတို့ ရှေးကံကောင်းလှပေပြီ။ ထိုဘုရားရှင်၏ ဂုဏ်တော်များကို အာရုံပြုနေရ, အောက်မေ့ နေရသည်မှာ စိတ်ရောကိုယ်ပါ ချမ်းသာလှပါပေ၏။ ဘုရားရှင်ကို ရည်မှန်းလျက် လှူဒါန်းပူဇော်နေရသည်မှာ အကျိုးကြီးမားလှပေ၏။ ထိုဘုရားရှင်၏ ဂုဏ်တော်များကို အာရုံပြုလိုက်ရလျှင် မိမိသန္တာန်မှာ ကိလေသာ အနောက်အကျကို ကင်းဝေးစေလျက် ကုသိုလ်စိတ်တွေ များလှသောကြောင့် အထပ်ထပ်အာရုံပြုနေပါမူ ကိလေသာတွေ နည်းပါးသည်ထက် နည်းပါးပေလိမ့်မည်။ လုံးဝလွတ်လပ်ခွင့် မရသေးသော အိမ်ရှင်တို့ကား အလုပ်ကိစ္စ အားလပ်တိုင်းမှာပင် သန့်ရှင်းသောအဝတ်ကို ဝတ်ပြီးလျှင် ဘုရားရှင်ရှေ့တော်မှာဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် ဆိတ်ငြိမ်သောအိမ်ခန်းမှာဖြစ်စေ ငြိမ်သက်စွာနေလျက် ဘုရားဂုဏ်တော်များကို အထပ်ထပ်အာရုံပြုကြပါလေ။ အာရုံ မပြုတတ်သေးပါလျှင် ဂုဏ်တော်ကိုးပါး အာရုံပြုနည်းကို ကြည့်ရှုဖတ်နေကြပါကုန်။ လူမှုရေးကိစ္စများလှ၍ အချိန်မရလျှင်လည်း ဂုဏ်တော်တစ်ပါးကို စိတ်ထဲမှာ စွဲ၍ အလုပ်လုပ်ရင်း အာရုံပြုနေပါလျှင် လောကသံသရာ နှစ်ဖြာသော အကျိုးစီးပွားများကို ရနိုင်ပါသည်။</p> <h3>ဂုဏ်တော်ကို အာရုံပြု အကျိုးရသော မိဖုရားစောလုံဝတ္ထု</h3> <p>ပုဂံပြည် နရသီဟပတေ့မင်း၏ “စောလုံ” မည်သော မိဖုရားသည် အပြစ် ကင်း၍ ကောင်းခြင်း အင်္ဂါလက္ခဏာ အသွင်အပြင်နှင့် ပြည့်စုံသောကြောင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-159 <hr> မိဖုရားအများတွင် ဘုရင်အမြတ်နိုးဆုံး မိဖုရားတစ်ဦးပေတည်း။ ထိုမင်းသည် နွေလအခါဝယ် ဧရာဝတီမြစ်ကမ်းတွင် စံနန်းတော်တည်၍ မောင်းမမိဿံ အခြွေ အရံများနှင့်အတူ ရေကစားတော်မူမြဲဖြစ်၏။ အခါတစ်ပါးဝယ် မိဖုရားစောလုံကို ကျီစယ်လိုသဖြင့် မျက်နှာ၊ ဆံပင်ပါမကျန် တစ်ကိုယ်လုံး ရွှဲရွှဲစိုအောင် ရေဖြင့် ပက်စေတော်မူသည်။</p> <p>စောလုံမိဖုရားလည်း ကျီစယ်သည်ကို အပြစ်ဟု ထင်မှား၍ ရန်ငြိုးထားပြီးလျှင် မိန်းမတို့ဓမ္မတာ သာမန်အပြစ်မျိုးဖြင့် အငြိုးကြီးတတ်သည့်အားလျော်စွာ အနာကြီး နာသောကြောင့် စားတော်ပွဲတွင် အဆိပ်ခတ်၍ ဆက်သစေလေသည်။ ဘုရင်မင်းလည်း ပွဲတော် မတည်သေးဘဲ ခွေးကို ကျွေးစေရာတွင် တခဏချင်း ခွေးသေသည်ကို မြင်၍ ပွဲတော်ဆက်သသူကို စစ်ဆေးသောအခါ မိဖုရားစောလုံအပေါ် ကျရောက်၏။ မိဖုရားကို စစ်ဆေးပြန်ရာ “မိမိကို တစ်ကိုယ်လုံး စိုအောင် ရေပက်စေလျက် အရှက်ခွဲသောကြောင့် မကျေနပ်သည့်အတွက် အသက်ကို လုပ်ကြံကြောင်း” ဟု ပြတ်ပြတ်တောင်းတောင်း ခပ်မာမာနှင့် သံတော်ဦးတင်သဖြင့် မင်းတို့မျက်စောင်း အကြောင်း မရွေးတတ်သည့်အတိုင်း ဆိုင်းငံ့ စဉ်းစားခြင်း မရှိ၊ အမြတ်နိုးဆုံး မိဖုရားကိုပင် ထောက်ထားတော်မမူဘဲ ပန်းပဲသမားကို ခေါ်၍ သံကျပ်စင် (ကျပ်ခိုးစင်)ကို လုပ်စေပြီးလျှင် “မီးရဲရဲညီးသော ကျပ်စင်ပေါ်တင်၍ သတ်စေ”ဟု အမိန့် ချမှတ်သည်။</p> <p>စောလုံမိဖုရားလည်း ပန်းပဲသမားကို ရွှေငွေများစွာပေး၍ ခုနစ်ရက်ကြာအောင် ကျပ်စင်ကို ပြုလုပ်စေပြီးလျှင် တရားနာ၍ နေ့ရောညဉ့်ပါ သီလကို ဆောက်တည်ပြီးမှ ၇-ရက်ပတ်လုံး ဘုရားဂုဏ်တော်၊ တရားဂုဏ်တော်၊ သံဃာ့ဂုဏ်တော်များကို ရွတ်ဖတ် အာရုံပြု၍ နေလျက် ၇-ရက်စေ့သောအခါ မီးရဲရဲညီးသော သံကျပ်စင်ထက်သို့ မကြောက်မရွံ့တက်လေရာ အလွန်အေးမြ မွှေးကြိုင်လှသော ဂေါသီတစန္ဒကူးကို ထည့်ခတ်လိုက်သလို တစ်ခါတည်း မီးငြိမ်း၍ သွားလေသည်။</p> <p>ဤနည်းအတိုင်း ရတနာသုံးပါး၏ ဂုဏ်တော်များကို အာရုံပြုနေမှုကြောင့် သုံးကြိမ်တိုင်အောင် ထပ်ခါထပ်ခါ မီးငြိမ်းပြီးနောက် “ချမ်းသာခွင့်ရမည်မဟုတ်လျှင် တစ်ခဏချင်း လောင်ကျွမ်းစေလော့” ဟု စိတ်ကို လျှော့ချ အဓိဋ္ဌာန်သည့်အခါကျမှ တစ်ခဏချင်း ကွယ်ပျောက်ရရှာလေသည်။ မိဖုရားမရှိသည့်နောက် ဘုရင်လည်း စက်တော်ခေါ်ရာ၌ ကယောင်ယတမ်းဖြစ်ပြီးလျှင် မိဖုရားကို တမ်းတ၍ နေရစ်ရှာလေသတည်း။</p> <p>(ဤဝတ္ထု၌ ရာဇဝင်ဆရာတို့ ယူပုံနှင့် အနည်းငယ် ကွဲလွဲ၏။ တွေ့ဖူးသော စာအတိုင်း ရေးသားလိုက်သည်။)<br> <br>စာမျက်နှာ-160 <hr> <h3>အထူးသတိပေးချက်</h3> ဤပြဆိုခဲ့ပြီးသော စကားအစဉ်ဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့်စပ်၍ တတ်သိနားလည် ထိုက်သောအချက်များကို အထိုက်အလျောက် နားလည်သဘောပေါက်လောက်ပေပြီ။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့သည် သက်တော်ထင်ရှား ဘုရားရှင်ကို ရည်မှန်းလျက်(ဝါ)အာရုံ ပြုလျက် ဆွမ်း၊ ရေချမ်း၊ ပန်း၊ ဆီမီး၊ နံ့သာတိုင်စသည်တို့ကို ပူဇော်လေ့ရှိကြ၏။ ထိုသို့ ပူဇော်ရာ၌ ဝတ်ကျေတမ်းကျေ အိမ်နီးချင်း ရိုသေရုံ သဘောမထားဘဲ ရုပ်ပုံတော်၊ စေတီတော်ကို ပူဇော်သောအခါ ဘုရားကျောင်းတော်ကို သွား၍ သက်တော်ထင်ရှား ရှင်တော်ဘုရားအား လှူဒါန်းပူဇော်သကဲ့သို့ စိတ်ထဲ၌ ထင်ယောင် မြင်ယောင် ဖြစ်လာအောင် ပူဇော်ရာ၏။ ထိုသို့ ပူဇော်ရာဝယ် ဆွမ်းကို နေလွဲ သောအခါ ကပ်လှူလျှင် အပြစ်တင်လေ့ရှိသကဲ့သို့ ထို့အတူ မှောင်သောအခါ မှောင်သော နေရာမဟုတ်ဘဲ “နေ့လယ်ကြောင်တောင်အခါ ဆီမီးပူဇော်မှုကို ပြုသင့်သည်” ဟု မထင်ပေ။</p> <p>ထို့ပြင် ရုပ်ပွားတော်တည်ရာ ဂူ, လိုဏ်, အာရုံခံတန်ဆောင်း, စေတီရင်ပြင်တော် စသည်၌ ဖယောင်းစက်တွေ ဗလပွကျအောင် ပူဇော်မှု၊ ပန်းတွေကို ဖရိုဖရဲ ပစ်ထားခဲ့မှု၊ ရေတွေ ပုပ်နံအောင် ရက်ရှည်လများ ထားမှုကို ယခုအခါ တန်ခိုး ကြီးသော ဘုရားတိုင်းမှာပင် တွေ့မြင်ရ၏။ ထိုအမှုများကို မိမိတို့အိမ်မှာပြုလျှင် ကျေနပ်နိုင်ကြမည်မဟုတ်ဘဲ ဘယ်အတွက် ဘုရားနှင့်စပ်သော အဆောက်အအုံမှာ ပြုဝံ့ကြ၊ ပြုရက်ကြပါပေသနည်း။ ထို့ကြောင့် ပန်း ဆီမီး စသည်ကို ပူဇော်ရာ၌ မညစ်မပေစေဘဲ ဖူးမြင်သူ လူအများတို့ သဒ္ဓါတိုးပွားအောင် သားနားသပ်ရပ်စွာ ပူဇော်ကြမှသာ နောင်သံသရာ၌ အကျိုးပေးစင်ကြယ်နိုင်ပါလိမ့်မည်။</p> <p>ထို့ပြင် ဘုရားနှင့်စပ်သော အဆောက်အအုံများ၌လည်း ခမ်းနား သပ်ရပ်သော ဝတ္ထုမှတစ်ပါး တိုလီမုတ်စ မလှပသောပစ္စည်းဝတ္ထု၊ မရှိမှသာ ပို၍ ကျက်သရေရှိရာ ရောက်သောကြောင့် တစ်ယောက်တည်း မတတ်နိုင်လျှင် လူအများ စုပေါင်း၍ ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော ဘုရားကျောင်းစေတီတော်စသည်များကိုသာ တည်ထား ကိုးကွယ်ခြင်း၊ ကြည်ညိုဖွယ် မဖြစ်လောက်အောင် ပျက်စီး ယိုယွင်းနေသော ဘုရားကျောင်း စသည်များကို စုပေါင်းပြုပြင်ခြင်း၊ ရှိပြီးနေရာများ၌ နောက်ထပ် တည်ထားမည့်အစား မရှိသေးသော နေရာဝယ် တည်ထားကိုးကွယ်ခြင်း စသည်တို့ဖြင့် အရှည်ကို မြင်မြော်၍ ပူဇော်ကိုးကွယ်သင့်ကြပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-161 <hr> <h3>အမှာ</h3> ယခုအခါ တချို့ကိုးကွယ်ပုံမှာ မိမိအတွက် ကုသိုလ်ရမှုတစ်ခုတည်းကိုသာ ရည်ရွယ်ဟန်တူ၏။ ဘာသာ၊ သာသနာ အသရေရှိမှုကို ရည်ရွယ်ဟန် မတူ။ ထို့ကြောင့် ထိုသူ၏ အလှူဝတ္ထု ပူဇော်ကိုးကွယ်မှုအတွက် အမျိုး၊ ဘာသာ၊ သာသနာမှာ ဂုဏ်မတက်ဘဲ ဂုဏ်ပျက်ရလေသည်။ ယခုခေတ်သည် သူတစ်ပါးအလုပ်ကို ဝေဖန်ကြသော ခေတ်ဖြစ်၏။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့သည် အမျိုး၊ ဘာသာ၊ သာသနာကို မညှိုးနွမ်း ရအောင် ဝေဖန်ခံနိုင်အောင် စောင့်စည်းထိန်းသိမ်းသင့်ပါကြောင်း တိုက်တွန်းအပ် ပေသည်။</p> <h3>(ခ) အားတော်ဆယ်ပါးနှင့် ဉာဏ်တော်ဆယ်ပါးဖြင့် အာရုံပြုနည်း</h3> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် လူသားစင်စစ်ဖြစ်သော်လည်း သာမန်လူသားမဟုတ်၊ တုနှိုင်း၍ မရသော မဟာလူသားပေတည်း။ အဘယ်ကြောင့် ထိုသို့ဆိုရသနည်း၊ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အားတော်၊ ဉာဏ်တော်တို့သည် သာမန်လူသားတို့၏ အား, ဉာဏ်နှင့် မတူသော ကြောင့်ပေတည်း။ မြတ်ဗုဒ္ဓကို အာရုံပြုကြည်ညိုလျှင် ထိုအားတော်၊ ဉာဏ်တော်တို့ကို အာရုံပြု ကြည်ညိုမှ ပိုမို အနှစ်သာရ ပြည့်စုံမည် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓတွင် ကာယဗလဘက်၌ အားတော်ဆယ်ပါးရှိ၏။ ယင်းအားတော်တို့ကို ဆင်ဆယ်မျိုးဖြင့် နှိုင်းယှဉ်ဖော်ပြမှ ပေါ်လွင်ထင်ရှား သိသာပေမည်။<br> (၁) ပကတိလူ ၁၀-ယောက်၏ အားသည် ကာဠာဝက မည်သော ဆင်မဲတစ်ကောင်၏ အားနှင့် ညီမျှ၏။<br> (၂) ထိုကာဠာဝကဆင် ၁၀-ကောင်၏ အားသည် ဂင်္ဂေယျဆင် တစ်ကောင်၏ အားနှင့် ညီမျှ၏။</p> <p>(၃) ထိုဂင်္ဂေယျဆင် ၁၀-ကောင်၏အားသည် ဖျော့တော့သော အဆင်း ရှိသည့် ပဏ္ဍရဆင် တစ်ကောင်၏အားနှင့် ညီမျှ၏။</p> <p>(၄) ထိုပဏ္ဍရဆင် ၁၀-ကောင်၏အားသည် ကြေးနီရောင်အဆင်းရှိသည့် တမ္ပဆင် တစ်ကောင်၏ အားနှင့် ညီမျှ၏။</p> <p>(၅) ထိုတမ္ပဆင် ၁၀-ကောင်၏အားသည် ကြောင်သောအဆင်းရှိသည့် ပိင်္ဂလဆင် တစ်ကောင်၏ အားနှင့် ညီမျှ၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-162 <hr> (၆) ထိုပိင်္ဂလဆင် ၁၀-ကောင်၏အားသည် အနံ့မွှေးသော ဂန္ဓဆင် တစ်ကောင်၏ အားနှင့် ညီမျှ၏။</p> <p>(၇) ထိုဂန္ဓဆင် ၁၀-ကောင်၏အားသည် တင့်တယ်စွာသွားတတ်သော မင်္ဂလဆင် တစ်ကောင်၏ အားနှင့် ညီမျှ၏။</p> <p>(၈) ထိုမင်္ဂလဆင် ၁၀-ကောင်၏ အားသည် ရွှေရောင်အဆင်းရှိသော ဟေမဆင်တစ်ကောင်၏ အားနှင့် ညီမျှ၏။</p> <p>(၉) ထိုဟေမဆင် ၁၀-ကောင်၏ အားသည် ကောင်းကင်ပျံ ဆင်ဖြူမျိုး ဖြစ်သော ဥပေါသထဆင်တစ်ကောင်၏ အားနှင့် ညီမျှ၏။</p> <p>(၁၀) ထိုဥပေါသထဆင် ၁၀-ကောင်၏ အားသည် အစွယ်မှ အရောင် ခြောက်မျိုးထွက်သော ဆဒ္ဒန်ဆင်ဖြူတော်တစ်ကောင်၏ အားနှင့် ညီမျှ၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အားတော်ကား ထိုဆဒ္ဒန်ဆင် ၁၀-စီးအား ရှိတော်မူ၏။ ကာဠာဝကဆင်၏ အားနှင့်နှိုင်းယှဉ်ဖော်ပြရလျှင် မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အားတော်သည် ကာဠာဝကဆင် ကုဋေတစ်ထောင်၏ အားနှင့်ညီမျှလေသည်။ ပကတိလူတို့အားနှင့် နှိုင်းယှဉ်ဖော်ပြရလျှင်မူ ပကတိလူပေါင်း ကုဋေတစ်သောင်း၏ အားနှင့် ညီမျှ ကြောင်း သိရှိမှတ်သားနိုင်ပေသည်။</p> <h3>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏အားတော်ကို ဆင် ၁၀-မျိုးဖြင့် အဆင့်ဆင့် တွက်ချက်ပုံ</h3> <p>ဆဒ္ဒန်ဆင် - ၁<br> ဥပေါသထဆင် - ၁၀<br> ဟေမဆင် - ၁၀၀<br> မင်္ဂလဆင် - ၁၀၀၀<br> ဂန္ဓဆင် - ၁၀,၀၀၀<br> ပိင်္ဂလဆင် - ၁၀၀,၀၀၀<br> တမ္ပဆင် - ၁,၀၀၀,၀၀၀<br> ပဏ္ဍရဆင် - ၁၀,၀၀၀,၀၀၀<br> ဂင်္ဂေယျဆင် - ၁၀၀,၀၀၀,၀၀၀<br> ကာဠာဝကဆင် - ၁,၀၀၀,၀၀၀,၀၀၀<br> ပကတိလူ - ၁၀,၀၀၀,၀၀၀,၀၀၀<br> <br>စာမျက်နှာ-163 <hr> ဆဒ္ဒန်ဆင် ၁၀-ကောင်မှာ ကာဠာဝကဆင် ၁,၀၀၀,၀၀၀,၀၀၀,၀၀၀<br> ဆဒ္ဒန်ဆင် ၁၀-ကောင်မှာ ပကတိလူ ၁၀,၀၀၀,၀၀၀,၀၀၀,၀၀၀</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အားတော်မှာ ကာဠာဝကဆင် ကုဋေတစ်ထောင်။<br> မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အားတော်မှာ ပကတိလူ ကုဋေတစ်သောင်း။</p> <p>ထို့ကြောင့် မြတ်ဗုဒ္ဓ၏အားတော်သည် သာမန်အားမဟုတ်ပေ၊ သုံးလောကတွင် တုနှိုင်းမဲ့ခွန်အားဗလရှင် ဖြစ်တော်မူပေသည်၊ မည်သူမျှ မတုနိုင်၊ မတုပနိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်ထူး ပုဂ္ဂိုလ်မြတ် ဖြစ်ပေသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့၏ ပူဇော်အထူးကို ခံယူတော်မူထိုက်ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ကာယဗလ (ကိုယ်အား) တော် ရှုထောင့်မှသာ တုနှိုင်းမဲ့ပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်တော်မူသည်မဟုတ်၊ ဉာဏ်တော် ရှုထောင့်မှ ကြည့်လျှင်လည်း သုံးလောကတွင် တုမမြင် နှိုင်းမရအောင် အထူးမြတ်ဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်တော်မူပေသည်။ မည်သူတွေ ဉာဏ် ဘယ်လောက်ကောင်းကောင်း၊ ဉာဏ် ဘယ်လောက်ထက်ထက် မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဉာဏ်တော်ကိုကား လိုက်၍ မမီနိုင်ပါပေ။</p> <h3>မြတ်ဗုဒ္ဓတွင် ဉာဏ်တော် ၁၀-ပါးရှိ၏။ ယင်းတို့ကား-</h3> <p>(၁) အကြောင်းဟုတ်၊ မဟုတ်ကို သိသောဉာဏ်တော် (ဌာနာဌာန ကောသလ္လဉာဏ်)၊<br> (၂) ကောင်းကျိုး၊ မကောင်းကျိုးကို သိသောဉာဏ် (ဝိပါကဉာဏ်)၊<br> (၃) သတ္တဝါတို့ လားရာရောက်ရာကို သိသောဉာဏ် (သဗ္ဗတ္ထဂါမိနီ ပဋိပဒါဉာဏ်)၊<br> (၄) အထူးထူးသော ဓာတ်သဘောတို့ကို သိသောဉာဏ်တော် (အနေကဓာတု နာနာဓာတုဉာဏ်)၊<br> (၅) သတ္တဝါတို့၏ အလိုဆန္ဒအားလုံးကို သိသောဉာဏ်တော် (နာနာဓိမုတ္တိက ဉာဏ်)၊<br> (၆) သတ္တဝါတို့၏ ဣန္ဒြေအနုအရင့်ကို သိသောဉာဏ်တော် (ဣန္ဒြိယ ပရောပရိယတ္တဉာဏ်)၊<br> <br>စာမျက်နှာ-164 <hr> (၇) ဈာန်၊ ဝိမောက္ခ၊ သမာဓိ၊ သမာပတ် စသည်တို့၏ ညစ်ညူး ကြောင်းကို သိသော ဉာဏ်တော် (ဈာန ဝိမောက္ခ သမာဓိ သမာပတ္တိ ဉာဏ်)၊<br> (၈) ရှေးဖြစ်ဟောင်း ဘဝခန္ဓာအစဉ်ကို သိသော ဉာဏ်တော် (ပုဗ္ဗေ နိဝါသာနုဿတိဉာဏ်)၊</p> <p>(၇) သတ္တဝါတို့၏ စုတေခြင်း၊ ပဋိသန္ဓေနေခြင်းတို့ကို သိသောဉာဏ်တော် (စုတူပပါတ၊ သို့မဟုတ် ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်)၊</p> <p>(၁၀) အာသဝေါတရားတို့၏ ကုန်ရာကုန်ကြောင်းဖြစ်သော ဉာဏ်တော် (အာသဝက္ခယဉာဏ်)<br> ဟူ၍ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ဉာဏ်တော်များကို အသုံးပြုတော်မူပုံ</h3> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ဝေနေယျသတ္တဝါတို့အတွက် ဉာဏ်တော် ၁၀-ပါးကို အသုံးပြု တော်မူ၏။ အသုံးပြုတော်မူပုံမှာ-</p> <p>သတ္တဝါတစ်ဦးတစ်ယောက်သည် အာသဝေါတရား ကုန်နိုင်၊ မကုန်နိုင်၊ သို့မဟုတ် ရဟန္တာဖြစ်နိုင်, မဖြစ်နိုင်ကို ဌာနာဌာနကောသလ္လဉာဏ်တော်ဖြင့် ကြည့်ရှုဆင်ခြင် တော်မူပါသည်။</p> <p>ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးတစ်ယောက်တွင် ဈာန်မဂ်ဖိုလ် ရမှုအတွက် အန္တရာယ် (အဟိတ်၊ ဒွိဟိတ်ပဋိသန္ဓေနေမှု) ရှိမရှိကို ဝိပါကဉာဏ်တော်ဖြင့် ကြည့်ရှုဆင်ခြင်တော်မူပါသည်။</p> <p>ဈာန်မဂ်ဖိုလ်ရမှုအတွက် အမိသတ်ခြင်းစသော ကံကြီး (ပဉ္စာနန္တရိယကံ)၊ ထိုက်မှု ရှိ,မရှိကို သဗ္ဗတ္ထဂါမိနီပဋိပဒါဉာဏ်တော်ဖြင့် ကြည့်ရှု ဆင်ခြင်တော်မူပါသည်။</p> <p>အထက်ပါ ဉာဏ်တော် (၃)မျိုးဖြင့် ကြည့်ရှုပြီး ဖော်ပြခဲ့သော အန္တရာယ်ကို ကင်းရှင်းပါမှ ကယ်သင့်ကယ်ထိုက် ချွတ်သင့်ချွတ်ထိုက်သော သတ္တဝါတို့၏ အကျင့်စရိုက် (စိတ်အလိုနှင့် ကိုက်ညီမည့်တရားကို ဟောကြားဖို့ရန် သတ္တဝါတို့၏ စရိုက်ကို အနေကဓာတု, နာနာဓာတုဉာဏ်တော်ဖြင့် ကြည့်ရှုဆင်ခြင်တော်မူပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-165 <hr> သတ္တဝါတို့၏ နှလုံးသွင်း သဘောထားကို သိပြီး သင့်လျော်သော တရားကို ဟောဖို့ရန် နာနာဓိမုတ္တိကဉာဏ်တော်ဖြင့် ကြည့်ရှုဆင်ခြင်တော်မူပါသည်။</p> <p>သင့်လျော်သော တရားကို ဟောဖို့ရန် သတ္တဝါတို့၏ သဒ္ဓါတရား ကောင်း, မကောင်း စသောအချက်တို့ကို ဣန္ဒိယပရောပရိယတ္တဉာဏ်တော်ဖြင့် ကြည့်ရှု ဆင်ခြင်တော်မူပါသည်။</p> <p>ဈာန်တရား၊ ဝိမောက္ခတရား၊ သမာဓိ စသော တရားတို့၏ ညစ်ညူးဖြူစင် ကြောင်းတို့ကို ... ဈာနဝိမောက္ခသမာဓိသမာပတ္တိဉာဏ်ဖြင့် .. ကြည့်ရှုဆင်ခြင်တော် မူပါသည်။ ထိုသို့ ဆင်ခြင်ပြီး ကယ်သင့် ကယ်ထိုက် ချွတ်သင့် ချွတ်ထိုက်သော ဝေနေယျသတ္တဝါတို့ရှိရာသို့ တန်ခိုးအထူးဖြင့် အမြန် ကြွမြန်းတော်မူပါသည်။</p> <p>ထိုသို့ ကြွမြန်းပြီးနောက် သတ္တဝါတို့၏ ရှေးဘဝဖြစ်ပုံနှင့် လောလောဆယ် စိတ်ဖြစ်ပုံကို ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်တော်ဖြင့် လည်းကောင်း၊ စုတူပပါတ၊ သို့မဟုတ် ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်တော်ဖြင့်လည်းကောင်း ကြည့်ရှု ဆင်ခြင်တော်မူပါသည်။ ဝေနေယျသတ္တဝါတို့အား အရဟတ္တမဂ်ရရန် တရားဟောခြင်းအလို့ငှာ အာသဝက္ခယဉာဏ်တော်ဖြင့် ကြည့်ရှု ဆင်ခြင်တော်မူပါသည်။</p> <p>ဤဉာဏ်တော်တို့ကို အသုံးပြုတော်မူပုံကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် မြတ်ဗုဒ္ဓသည် မိမိပိုင်ဆိုင်သမျှသော ဉာဏ်အားလုံးကို ဝေနေယျသတ္တဝါတို့အတွက် အစွမ်းကုန် အသုံးပြုတော်မူသည့် ပုဂ္ဂိုလ်ထူးပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ဖြစ်ကြောင်း အာရုံပြု နှလုံးသွင်း၍ ကြည်ညို ပူဇော်နိုင်ပါ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-166 <hr> <h3>အခန်း (၂) ပုတီးစိပ်နည်း</h3> ပုတီးနှင့်ပတ်သက်၍ ဗုဒ္ဓဘာသာ၌ ၃၂-ကောဋ္ဌာသကိုရည်၍ ၃၂-လုံး။ ဗုဒ္ဓနှင့် သံဃံဂုဏ်ကို ရည်စူး၍ ၉-လုံး။ ဓမ္မဂုဏ်ကို ရည်စူး၍ ၆-လုံး။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ စက်လက္ခဏာတော်ကို ရည်စူး၍ ၁၀၈-လုံး စသည်ဖြင့် အသီးသီးပြုလုပ်ကြ လေသည်။ သို့သော် ပုတီးလုံးရေ မည်ရွေ့မည်မျှ ပြုလုပ်ရမည်ဟူ၍ကား ပညတ်ချက် ကန့်သတ်ချက် မရှိပေ။<br> ပုတီးပြုလုပ်ရာတွင် ကြိုးထုံးမှ စခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် သန္တာ၊ ပယင်း၊ ပုလဲ၊ လူရိုး (မိဘဆရာသမားတို့၏ အရိုး)၊ သစ်သားမျိုးစုံ (နေ့နံအလိုက်)၊ ငွေ၊ ယွန်း၊ အုန်း၊ ထန်း စသည်တို့ဖြင့် ပြုလုပ်ကြသည်။ သို့သော် ပုတီးပြုလုပ်ရန် အတွက် မည်သည့်ပစ္စည်းမျိုးဖြင့်သာ ပြုလုပ်ရမည်ဟူ၍ ပညတ်ကန့် သတ် သတ်မှတ် ထားချက် မရှိပေ။</p> <h3>ပုတီးစိပ်ခြင်း</h3> <p>ပုတီးအကြောင်းကို အနည်းငယ်သိရှိပြီးသောအခါ ပုတီးကို မည်ကဲ့သို့ စိပ်ကြ မည်နည်း၊ အဘယ်ကိုအာရုံပြု၍ အဘယ်ကို ရွတ်ဆို၍ ပုတီးစိပ်ကြမည်နည်း ဟူသောအမေး၏အဖြေကို သိထားသင့်ပေသည်။ သို့မှသာ ပုတီးစိပ်ခြင်း၏ အကျိုးကို ခံစားရမည်ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ပုတီးစိပ်ခြင်းဆိုသည်မှာ-<br> (၁) နှလုံးသွင်း ဆင်ခြင်ပွားများမှု၊ (၂) ပုတီးစေ့ချမှတ်မှု-<br> ဟူ၍ လုပ်ငန်းနှစ်ရပ်ကို တပြိုင်နက် ပူးတွဲ ဆောင်ရွက်ရသည်ဖြစ်သောကြောင့် အာရုံမရဘဲ ပုတီးလုံးလေးများ ရေတွက်ရုံသက်သက်ဖြင့် ပုတီးစိပ်သည်ဟုဆိုလျှင် မပြည့်စုံကြောင်း အကျိုးထူးရနိုင်မည်မဟုတ်ကြောင်း သိအပ်ပေသည်။ အာရုံမိ သော ပုတီးစိပ်ခြင်းသည်သာ အရည်အချင်းကို အကျိုးပြုသော အရေအတွက် တစ်ရပ် ဖြစ်သည်၊ တစ်နည်းအားဖြင့် အဓိဋ္ဌာန်ပါရမီကို ဖြည့်ဆည်းရာ၌ အကူအညီကောင်း တစ်ရပ်ဖြစ်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-167 <hr> ပုတီးစိပ်ခြင်း၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ ကုသိုလ်ရရန်ပင် ဖြစ်ပါသည်။ သို့သော် ပုတီးစိပ်ခြင်းအလုပ်သည် အပြစ်ကင်း၍ ပုတီးစိပ်စဉ် အာရုံစူးစိုက် နေခိုက် စိတ်ချမ်းသာ နေလိမ့်မည်၊ ဘေးအန္တရာယ်ကင်းခြင်း, သိဒ္ဓိအမျိုးမျိုးကို ရရှိခြင်း အကျိုးကျေးဇူး များကိုလည်း ရရှိနိုင်ပေသည်။</p> <p>ပုတီးစိပ်ခြင်းတွင် “နှလုံးသွင်း ဆင်ခြင်ပွားများမှု”ဟူသော အရာ၌ မိမိတို့ နှစ်သက်အားသန်ရာကို အာရုံပြု နှလုံးသွင်းနိုင်ကြပါသည်။ အချို့လည်း ဗုဒ္ဓါ နုဿတိဂုဏ်တော်၊ အချို့လည်း ဓမ္မာနုဿတိဂုဏ်တော်၊ အချို့လည်း သံဃာနုဿတိ ဂုဏ်တော်၊ အချို့လည်း ၃၂ ကောဋ္ဌာသ၊ လက္ခဏာရေးသုံးပါး၊ ဗောဓိပက္ခိယတရား ၃၇-ပါး၊ သစ္စာလေးပါး စသည်ဖြင့် အမျိုးမျိုးအာရုံပြု နှလုံးသွင်းကြပါသည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အများအပြားတို့ကမူ ... များသောအားဖြင့် ဂုဏ်တော်များကိုသာ အာရုံပြု နှလုံးသွင်းရွတ်ဆိုကြသည်သာ များပါသည်။</p> <h3>အာရုံပြု ရွတ်ဆိုရန် ဘုရားဂုဏ်တော်ကိုးပါး အနှစ်ချုပ်</h3> <h3>၁။ အရဟံဂုဏ်တော်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ကိလေသာတို့မှ ကင်းဝေး လေပြီ၊ ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားပြီး ဖြစ်လေပြီ၊ သံသရာစက်၏ အကန့်အထောက်တို့ကို ဖျက်ဆီးပြီး ဖြစ်လေပြီ၊ လူသူလေးပါး မသိမမြင်နိုင်သည့် ဆိတ်ကွယ်ရာကို ရစေကာမူ မည်သည့်နည်းနှင့်မျှ မကောင်းမှု အလုပ်ကို မလုပ်တော့ပြီ၊ အထွက်အမြတ် ပေးလှူပူဇော်မှု ဟူသမျှကိုလည်း ကောင်းစွာ ခံယူတော်မူထိုက်လေပြီ။ (သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ)</p> <h3>၂။ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်</h3> <p>သိရမည့်တရားဟူသမျှကို မိမိကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်ဖြင့် ထိုးထွင်း၍ မှန်မှန်ကန်ကန် သိရှိတော်မူလေပြီ။<br> (သော ဘဂဝါ ဣတိပိ သမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါ)</p> <h3>၃။ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နဂုဏ်တော်</h3> <p>ဝိဇ္ဇာသုံးပါး၊ ဝိဇ္ဇာရှစ်ပါး၊ စရဏအကျင့်တရား တစ်ဆယ့်ငါးပါးတို့နှင့် ကောင်းစွာပြည့်စုံတော် မူပါပေသည်။ (သောဘဂဝါ ဣတိပိ ၀ိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော)</p> <h3>၄။ သုဂတဂုဏ်တော်</h3> <p>နိဗ္ဗာန်သို့ ဦးတည်၍ နှစ်ဖက်စွန်းလွတ်သော လမ်းမှန်ဖြင့် သန့်ရှင်းစွာ ကြွသွားတော်မူပါပေသည်။ စကားဆိုရန် ခွင့်ခြောက်တန်တို့တွင် ဟုတ်မှန် ကျိုးကြောင်း စကားကောင်းကိုသာ မိန့်ဆိုတော် မူပါပေသည်။ (သော ဘဂဝါ ဣတိပိ သုဂတော)<br> <br>စာမျက်နှာ-168 <hr> <h3>၅။ လောကဝိဒူဂုဏ်တော်</h3> သတ္တ, သင်္ခါရ, ဩကာသ ဟူသော လောကကြီး သုံးပါးကို ပိုင်းခြားဝေဖန်၍ သိမြင်တော်မူဘိသည်၊ လောကနှင့်ပတ်သက်၍ ဖြစ်ပေါ်မှု, ချုပ်ငြိမ်းမှု, ထွက်မြောက်မှုဆိုင်ရာ ကျင့်လမ်း ကြံလမ်းကိုလည်း ပြည့်စုံစွာ သိမြင်တော်မူဘိသည်၊ သိမြင်တော်မူသည့်အတိုင်းလည်း ဟောကြားတော်မူခဲ့ပေသည်။ (သော ဘဂဝါ ဣတိပိ လောကဝိဒူ)</p> <h3>၆။ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိဂုဏ်တော်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားထက် သီလ, သမာဓိ, ပညာ သာလွန်သူ မရှိချေ။ မယဉ်ကျေး မလိမ္မာသူတို့ကိုလည်း ယဉ်ကျေးလိမ္မာအောင် ဆုံးမတော်မူနိုင် ပေသည်။ (သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မ သာရထိ)</p> <h3>၇။ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ ဂုဏ်တော်</h3> <p>လူ နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့အား ပစ္စုပ္ပန် ချမ်းသာရအောင် ကောင်းမြတ်သော အဆုံးအမကို ပေးတော်မူသည့်အပြင် ဘဝသံသာရမှ လွတ်မြောက်ရေးအတွက်ကိုပါ နည်းပေးလမ်းပြပြု၍ ကယ်မတော်မူပါပေသည်။ (သော ဘဂဝါ ဣတိပိ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ)</p> <h3>၈။ ဗုဒ္ဓေါဂုဏ်တော်</h3> <p>သစ္စာလေးပါး အမှန်တရားကို ကိုယ်တော်တိုင် သိရှိတော် မူရုံမျှမက ပါရမီရှိသော သတ္တဝါတို့အား မိမိသိသလို သိစေခြင်းငှာ မနေမနား တရားပြတော်မူခဲ့လေပြီ။ (သော ဘဂဝါ ဣတိပိ ဗုဒ္ဓေါ)</p> <h3>၉။ ဘဂဝါဂုဏ်တော်</h3> <p>မာရ်ငါးပါးကို အောင်မြင်တော်မူပြီး ဖြစ်လေပြီ၊ ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးတို့နှင့်လည်း ကောင်းစွာ ပြည့်စုံ တော်မူပါပေသည်။ (သော ဘဂဝါ ဣတိပိ ဘဂဝါ)</p> <p>ဤကဲ့သို့ ဖော်ပြပြီးသော ဂုဏ်တော်များကို အာရုံပြု၍ ပုတီးစိပ်ရမည်။ ဂုဏ်တော်တစ်ပါးလျှင် ပုတီးတစ်လုံး၊ သို့မဟုတ် ဂုဏ်တော်ကိုးပါးလုံး ရွတ်ဆိုပြီးမှ ပုတီးတစ်လုံး စသည်ဖြင့် မိမိနှစ်သက်သလို မိမိအဆင်ပြေသလို စိပ်နိုင်ပါသည်။ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို သိရှိအောင် ကျက်မှတ်ပြီး ပါဠိကို ရွတ်ဆို၍ စိပ်ရမည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤ၌ ဘုရားဂုဏ်တော်ဆိုသည်မှာ မြတ်စွာဘုရား၌ တည်ရှိသော လောကီ, လောကုတ္တရာ တရားဓမ္မ အနှစ်သာရများနှင့် ၎င်းတရားတော်၏ စွမ်းပကားများပင် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-169 <hr> <h3>ပုတီးစိပ်နည်းများ</h3> ဤဂုဏ်တော်များကို ပုတီးစိပ်ရာတွင်ပင် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့် သမာဓိ ပိုမို ရရာရကြောင်းဖြင့် ပြုပြင်စီမံ၍ ပုတီးစိပ်ကြလေသည်-<br> (၁) ဂုဏ်တော်တစ်ထောင် ပုတီးစိပ်နည်း၊<br> (၂) ဂုဏ်တော်ကွန်ချာ ပုတီးစိပ်နည်း၊<br> (က) အနုလုံ ပဋိလုံ (အစမှ အဆုံး၊ အဆုံးမှ အစ အပြန်အလှန်) ပုတီးစိပ်နည်း၊<br> (ခ) သီဟဂတိက (ခြင်္သေ့အလား) ပုတီးစိပ်နည်း၊<br> (ဂ) မူလမူလီ (ဂုဏ်တပါးက မူလ၊ ကျန်ဂုဏ်တော်များက မူလီ) ပုတီးစိပ်နည်း၊<br> (ဃ) ဝဇိရပါကာရ (ဂုဏ်တော်အပြင် ချဲ့ထွင်မှုများဖြင့်) ပုတီး စိပ်နည်း၊</p> <h3>(၃) ရှင်အရဟံ ပုတီးစိပ်နည်း-</h3> <p>စသည်ဖြင့် ပုတီးစိပ်နည်းပေါင်းများစွာ ရှိပေသည်။</p> <h3>(၁) ဂုဏ်တော်တစ်ထောင် ပုတီးစိပ်နည်း</h3> <p>ဂုဏ်တော်တစ်ထောင်ဆိုရာတွင် ဂုဏ်တော်တစ်ပါးတည်းကို တစ်ထောင် စိပ်ခြင်း၊ ဂုဏ်တော်ကိုးပါးလုံးကို တစ်ထောင်စိပ်ခြင်း နှစ်မျိုးလုံးပင် ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ ဂုဏ်တော်တစ်ထောင် ပုတီးစေ့ချမှတ်ပုံမှာ-<br> (က) သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ ပုတီးတစ်လုံး၊<br> သော ဘဂဝါ ဣတိပိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ပုတီးတစ်လုံး၊</p> <p>ဤသို့ စသည်ဖြင့် “သော ဘဂဝါ ဣတိပိ ဘဂဝါ” အထိ စိပ်သွားပြီး တစ်ဖန် “သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ” မှ ပြန်စ၍ စိပ်ပါ။ ဤသို့ စိပ်သဖြင့် တစ်ရာ့ရှစ်လုံး ပုတီးကုံး ၉-ပတ် ပြည့်သောအခါ ဂုဏ်တော် တစ်ထောင် ရပါသည်။ (၉၇၂-ကို ၁၀၀၀-ဟုပင် ခေါ်သည်)။<br> <br>စာမျက်နှာ-170 <hr> သို့မဟုတ်-<br> (ခ) “သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ” တစ်ပါးတည်း ပုတီးတစ်ပတ် ပြည့်အောင်စိပ်။ နောက် “သော ဘဂဝါ ဣတိပိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ” စသည်ဖြင့် ဂုဏ်တော် တစ်ပါးလျှင် ပုတီးတစ်ပတ်ကျစီ စိပ်သွားပါကလည်း ဂုဏ်တော်ကိုးပါး ပြည့်လျှင် ကိုးပတ်ပြည့်သဖြင့် ဂုဏ်တော်တစ်ထောင် ရပါသည်။</p> <p>သို့မဟုတ်-<br> (ဂ) “သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ” မှ “သော ဘဂဝါ ဣတိပိ ဘဂဝါ” အထိ ဂုဏ်တော်ကိုးပါး ဆုံးအောင်ပွားပြီးမှ ပုတီးတစ်လုံးချပါ၊ ဤသို့ ဂုဏ်တော်ကိုးပါးဆုံးမှ ပုတီးတစ်လုံးတစ်လုံးချ၍ စိပ်ခြင်းအားဖြင့်လည်း တစ်ရာရှစ်လုံး ပုတီးတစ်ပတ်ရလျှင် ဂုဏ်တော်တစ်ထောင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(၂) ဂုဏ်တော်ကွန်ချာ ပုတီးစိပ်နည်း</h3> <p>ဂုဏ်တော်ကွန်ချာ ပုတီးစိပ်နည်းပေါင်းများစွာ ရှိသည့်အနက် အသုံးများသော ကွန်ချာနည်းများကိုသာ ဖော်ပြပါမည်-</p> <h3>(က) အနုလုံပဋိလုံပုတီးစိပ်နည်း</h3> <p>အနုလုံပဋိလုံနည်း ဆိုသည်မှာ အစမှအဆုံး, အဆုံးမှအစ အပြန်ပြန် အလှန်လှန် စိပ်ခြင်းကို ခေါ်ပါသည်။ အနုလုံ၌-<br> သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ<br> ။ ။ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ<br> ။ ။ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော<br> ။ ။ သုဂတော<br> ။ ။ လောကဝိဒူ<br> ။ ။ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ<br> ။ ။ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ<br> ။ ။ ဗုဒ္ဓေါ<br> ။ ။ ဘဂဝါ-<br> ဟူ၍ ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-171 <hr> ပဋိလုံ၌-<br> သောဘဂဝါ ဣတိပိ ဘဂဝါ<br> ။ ။ ဗုဒ္ဓေါ<br> ။ ။ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ<br> ။ ။ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ<br> ။ ။ လောကဝိဒူ<br> ။ ။ သုဂတော<br> ။ ။ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော<br> ။ ။ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ<br> ။ ။ အရဟံ -<br> ဟူ၍ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(ခ) သီဟဂတိက ပုတီးစိပ်နည်း</h3> <p>သီဟဂတိကနည်းဆိုသည်မှာ- ဂုဏ်တော်တစ်ပါးစီကို ရှေ့သို့ တိုး၍ တိုး၍ သွားပြီး တစ်ဂုဏ်တော် တိုးတိုင်း တိုးတိုင်း အစသို့ တစ်ခေါက် တစ်ခေါက် ပြန်ဆင်း၍ စိပ်နည်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ပုံစံ<br> (၁) သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ၊</p> <p>(၂) သောဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ၊ သောဘဂဝါ ဣတိပိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ သောဘဂဝါ ဣတိပိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ သောဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ၊</p> <p>(၃) အ ၊ သံ ၊ ဝိ ၊ ဝိ ၊ သံ ၊ အ ၊<br> (၄) အ ၊ သံ ၊ ဝိ ၊ သု ၊ သု ၊ ဝိ ၊ သံ ၊ အ ၊<br> (၅) အ ၊ သံ ၊ ဝိ ၊ သု ၊ လော ၊ လော ၊ သု ၊ ဝိ ၊ သံ ၊ အ ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-172 <hr> (၆) အ ၊ သံ ၊ ဝိ ၊ သု ၊ လော ၊ အ ၊ အ ၊ လော ၊ သု ၊ ဝိ ၊ သံ ၊ အ ၊<br> (၇) အ ၊ သံ ၊ ဝိ ၊ သု ၊ လော ၊ အ ၊ သ ၊ သ ၊ အ ၊ လော ၊ သု ၊ ဝိ ၊ သံ ၊ အ ၊<br> (၈) အ ၊ သံ ၊ ဝိ ၊ သု ၊ လော ၊ အ ၊ သ ၊ ဗု ၊ ဗု ၊ သ ၊ အ ၊ လော ၊ သု ၊ ဝိ ၊ သံ ၊ အ ၊</p> <p>(၉) အ ၊ သံ ၊ ဝိ ၊ သု ၊ လော ၊ အ ၊ သ ၊ ဗု ၊ ဘ ၊ ဘ ၊ ဗု ၊ သ ၊ အ ၊ လော ၊ သု ၊ ဝိ ၊ သံ ၊ အ ၊</p> <h3>(ဂ) မူလမူလီ ပုတီးစိပ်နည်း</h3> <p>မူလမူလီပုတီးစိပ်နည်းဆိုသည်မှာ- ဂုဏ်တော်တစ်ပါးကို မူထား၍ ကျန် (၈) ပါးကို မူလီသတ်မှတ်ပြီး စိပ်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ မူလီသွတ်သောအခါ မူလထားသော ဂုဏ်တော်ကို ကျော်ပြီး ချန်ခဲ့ရပါသည်။</p> <p>ပုံစံ</p> <p>(၁) အရဟံမူ - သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ၊ သော ဘဂဝါ ဣတိပိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ ဝိ၊ သု၊ လော၊ အ၊ သ၊ ဗု၊ ဘ။</p> <p>(၂) သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါမူ - သော ဘဂဝါ ဣတိပိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ အ၊ -၊ သု၊ လော၊ အ၊ သ၊ ဗု၊ ဘ။</p> <p>(၃) ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နောမူ- သော ဘဂဝါ ဣတိပိ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော၊ အ၊ သံ၊ -၊ သု၊ လော၊ အ၊ သ၊ ဗု၊ ဘ။</p> <p>(၄) သုဂတောမူ - သော ဘဂဝါ ဣတိပိ သုဂတော၊ အ၊ သံ၊ ဝိ၊ -၊ လော၊ အ၊ သ၊ ဗု၊ ဘ။<br> (၅) လောကဝိဒူမူ - သော ဘဂဝါ ဣတိပိ လောကဝိဒူ၊ အ၊ သံ၊ ဝိ၊ သု၊ -၊ အ၊ သ၊ ဗု၊ ဘ။</p> <p>(၆) အနုတ္တရောပုရိသဒမ္မသာရထိမူ သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ အ၊ သံ၊ ဝိ၊ သု၊ လော၊ -၊ သ၊ ဗု၊ ဘ။</p> <br>စာမျက်နှာ-173 <hr> (၇) သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံမူ - သော ဘဂဝါ ဣတိပိ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿနံ၊ အ၊ သံ၊ ဝိ၊ သု၊ လော၊ အ၊ -၊ ဗု၊ ဘ။<br> (၈) ဗုဒ္ဓေါမူ - သော ဘဂဝါ ဣတိပိ ဗုဒ္ဓေါ၊ အ၊ သံ၊ ဝိ၊ သု၊ လော၊ အ၊ သ၊ -၊ ဘ။<br> (၉) ဘဂဝါမူ - သော ဘဂဝါ ဣတိပိ ဘဂဝါ၊ အ၊ သံ၊ ဝိ၊ သု၊ လော၊ အ၊ သ၊ ဗု၊ - ။</p> <h3>(ဃ) ဝဇီရပါကာရ ပုတီးစိပ်နည်း</h3> <p>ဝဇီရပါကာရနည်းဆိုသည်မှာ - ဂုဏ်တော်သက်သက် မဟုတ်တော့ဘဲ ချဲ့ထွင်မှု များဖြင့် ဖြည့်စွက်၍ ဝေဝေဆာဆာ စိပ်ခြင်းပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ပုံစံ<br> သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ၊<br> အရဟံ ၀တ သော ဘဂဝါ၊<br> အရဟန္တံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ၊<br> အရဟန္တံ သိရသာ နမာမိ၊ ပဌမော ဝဇိရပါကာရော၊<br> သော ဘဂဝါ ဣတိပိ အရဟံ။</p> <p>(ဤတစ်ပုဒ်ကို အရကျက်၍ “အရဟံ”နေရာတွင် အခြားဂုဏ်တော်များကို အစား ထိုးပြီး “ပဌမော”နေရာတွင်“ဒုတိယော, တတိယော, စတုတ္ထော, ပဉ္စမော, ဆဋ္ဌမော, သတ္တမော, အဋ္ဌမော, နဝမော” တစ်ခုစီ အစားထိုး ရွတ်ဆိုရန်ပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>နိဿယအနက်</h3> <p>သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ ပူဇော်ဖွယ်အထူးကို ခံယူတော်မူထိုက်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း။ အရဟံ၊ အရဟမည်တော်မူပါ ပေ၏။</p> <p>သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ အရဟံ ဝတ၊ ပူဇော်အထူးကို ခံယူတော် မူထိုက်ပေစွတကား။<br> <br>စာမျက်နှာ-174 <hr> အရဟန္တံ၊ အရဟံဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားကို။ အဟံ၊ အကျွန်ုပ်သည်။ သရဏံ၊ ကိုးကွယ်ရာဟူ၍။ ဂစ္ဆာမိ၊ ဆည်းကပ်ပါ၏။</p> <p>အရဟန္တံ၊ အရဟံဂုဏ်တော်ရှင် မြတ်စွာဘုရားကို။ အဟံ၊ အကျွန်ုပ်သည်။ သိရသာ၊ ဦးခေါင်းရတနာ မြတ်အင်္ဂါဖြင့်။ နမာမိ၊ ဦးညွတ်ဝပ်လျှိုး ရှိခိုးပါ၏။</p> <p>ပထမော၊ ရှေးဦးစွာသော။ ဝဇိရပါကာရော၊ စိန်တံတိုင်းကြီးသဖွယ်ဖြစ်သော။ သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ဤသို့ ပူဇော်ဖွယ် အထူးကို ခံယူတော်မူထိုက်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း။ အရဟံ၊ အရဟမည်တော်မူပါပေ၏။</p> <h3>(၃) ရှင်အရဟံ ပုတီးစိပ်နည်း</h3> <p>ရှင်အရဟံပုတီးစိပ်နည်းဆိုသည်မှာ - ရဟန္တာသခင် ရှင်အရဟံ စိပ်သောနည်းဖြစ်၍ ရှင်အရဟံ ပုတီးစိပ်နည်းဟု ခေါ်ကြောင်း အဆိုအမိန့် ရှိကြပါသည်။</p> <p>ပုံစံ<br> ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ၊ နာမရူပံ အနိစ္စံ ဒုက္ခံ အနတ္တာ။<br> ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ၊ နာမရူပံ အနိစ္စံ ဒုက္ခံ အနတ္တာ။<br> သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ၊ နာမရူပံ အနိစ္စံ ဒုက္ခံ အနတ္တာ။<br> ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ၊ ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ၊ သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ၊ နာမရူပံ အနိစ္စံ ဒုက္ခံ အနတ္တာ။<br> အနန္တံ ဗလဝံ ဗုဒ္ဓံ၊ အနန္တ ဂေါစရံ ဓမ္မံ၊<br> အနန္တံ အရိယံ သံဃံ၊ အနန္တ ဗောဓိ မုတ္တမံ။</p> <h3>မြန်မာပြန်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ပါ၏။ နာမ်ရုပ်သည် မမြဲ၊ နာမ်ရုပ်သည် ဆင်းရဲ၊ နာမ်ရုပ်သည် အနှစ်သာရ မဟုတ်ပါတကား။<br> တရားတော်ကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ပါ၏။ နာမ်ရုပ်သည် မမြဲ၊ နာမ်ရုပ်သည် ဆင်းရဲ၊ နာမ်ရုပ်သည် အနှစ်သာရ မဟုတ်ပါတကား။<br> သံဃာတော်ကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ပါ၏။ နာမ်ရုပ်သည် မမြဲ၊ နာမ်ရုပ်သည် ဆင်းရဲ၊ နာမ်ရုပ်သည် အနှစ်သာရ မဟုတ်ပါတကား။<br> <br>စာမျက်နှာ-175 <hr> ဘုရားရှင်ကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ပါ၏။ တရားတော်ကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ပါ၏။ သံဃာတော်ကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ပါ၏။ နာမ်ရုပ်သည် မမြဲ၊ နာမ်ရုပ်သည် ဆင်းရဲ၊ နာမ်ရုပ်သည် အနှစ်သာရ မဟုတ်ပါတကား။<br> အားတော်နှင့် ပြည့်စုံသော မြတ်စွာဘုရားသည် အနန္တတန်ခိုးတော်တည်း။ မဂ်ဉာဏ်ဖိုလ်ဉာဏ်တို့၏ အာရုံဖြစ်သော နိဗ္ဗာန်တရားသည် အနန္တတန်ခိုးတော် တည်း။ အရိယာသံဃာတော်မြတ်သည် အနန္တတန်ခိုးတော်တည်း။ ဗောဓိပက္ခယတရား တော်သည် အနန္တတန်ခိုးတော်တည်း။</p> <p>ဤနည်းဖြင့် စိပ်သောအခါ အစမှအဆုံးတိုင် ရွတ်ဆိုပြီးမှ ပုတီးတစ်လုံး ချသင့် ပေသည်။ ဤပုတီးစိပ်နည်းကို ဒန္တယုဂနည်း (ဝါ) စွယ်စုံ ပုတီးစိပ်နည်းဟုလည်း ခေါ်ဆိုပါသည်။</p> <h3>ပုတီးစိပ်ပုံ (၂)မျိုး</h3> <p>ပုတီးစိပ်ခြင်းသည် ဖော်ပြလတ္တံ့ အတိုင်း ၂-မျိုးရှိသည်။<br> (၁) သာမန်ပုတီးစိပ်ခြင်း၊<br> (၂) အဓိဋ္ဌာန်ပုတီးစိပ်ခြင်း။</p> <p>(၁) သာမန်ပုတီးစိပ်ခြင်းဆိုသည်မှာ- ကုသိုလ်ရနိုင်သည့် အခွင့်အရေးကောင်းကို လက်လွတ်မခံဘဲ နေရာမရွေး၊ အချိန်မရွေး ပုတီးစိပ်ခြင်းမျိုးကို ဆိုပါသည်။</p> <h3>အဓိဋ္ဌာန်ပုတီးစိပ်ခြင်း</h3> <p>(၂) အလုပ်ခွင်ချ၍ အဓိဋ္ဌာန်ပုတီးစိပ်ခြင်းဆိုသည်မှာ- ပုတီးစိပ်ခြင်းကို သီးခြား လုပ်ငန်းတစ်ခုအဖြစ် သပ်သပ် အချိန်ပေးပြီး အဓိဋ္ဌာန် ကျကျနန စိပ်ခြင်းမျိုး ဖြစ်ပါသည်။ ဤသို့ စနစ်တကျ ပုတီးစိပ်ကြမည်ဆိုလျှင် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ အချက် (၁၁)ချက်ကို လက်တွေ့ဆောင်ရွက်ရန် လိုအပ်ပေသည်-</p> <h3>ပုတီးမစိပ်မီ ကျင့်ဝတ် (၁၁)ပါး</h3> <p>(၁) ဆာလောင်မွတ်သိပ်မှု ကင်းအောင် တစ်ခုခု စားထားပါ၊</p> <p>(၂) ကိုယ်ခန္ဓာနှင့် အဝတ်အစား သန့်ပြန့်ပါစေ၊ ပုတီးစိပ်သော နေရာလည်း သန့်ရှင်းပါစေ၊</p> <p>(၃) မိမိနှင့် သင့်လျော်သော အချိန်ကို ရွေးပါ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-176 <hr> (၄) နေရာ စနစ်တကျ ယူပြီးမှ ပုတီးစိပ်အလုပ်ခွင် စ ပါ၊<br> (၅) သရဏဂုံ သီလ ခံယူဆောက်တည်ပါ၊<br> (၆) အနန္တငါးပါး ကန်တော့ပါ၊<br> (၇) မေတ္တာပို့ပါ၊<br> (၈) မေတ္တာပို့ပြီးနောက် ဘုရားပင့်ပါ။<br> (၉) ဘုရားကို မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို လှူဒါန်းလိုက်ပါ၊<br> (၁ဝ) ပုတီးစိပ်ရန် ကမ္မဋ္ဌာန်း တောင်းပါ။<br> (၁၁) မိမိတတ်နိုင်သလောက် အဓိဋ္ဌာန်ပြုပါ။</p> <h3>ပုတီးစိပ်စဉ် ကျင့်ဝတ် ငါးပါး</h3> <p>(၁) ကိုယ်ကို မတ်၍ တင်ပလ္လင်ခွေ၊ သို့မဟုတ် ပုဆစ်ဒူးတုပ်ထိုင်ပါ၊<br> (၂) ပုတီးကို လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် ကိုင်စိပ်ပါ၊</p> <p>(၃) ယုံယုံကြည်ကြည်စိပ်ပါ၊ မိမိအနှစ်သက်ဆုံး အရာတစ်ခုခုကို စိပ်ပါ၊ သမာဓိရရန် ကြိုးစားပါ၊</p> <p>(၄) ပုတီးစိပ်နေဆဲ ကာလမှာ အကျိုးတရားကို မျှော်လင့်သည့် လိုချင်စိတ် လုံးဝ မထားရပါ၊</p> <p>(၅) မဆိုင်သည့် စိတ်ကူးတွေ ဝင်လာလျှင် အမြန် ဖယ်ရှားပစ်ပါ။</p> <h3>ပုတီးစိပ်ပြီး ကျင့်ဝတ်နှစ်ပါး</h3> <p>(၁) ပုတီးစိပ်ခဲ့သည့်လုပ်ငန်းကို ပြန်လည်ဆင်ခြင်သုံးသပ်ပါ။<br> (၂) နိဗ္ဗာန်ကို ဆုတောင်းပါ။</p> <h3>ပုတီးစိပ်ခြင်း၏အကျိုး</h3> <p>ကိစ္စတိုင်းမှာ အကြောင်းနှင့်အကျိုး ရှိရစမြဲဖြစ်သည်။ ဤပုတီးစိပ်ခြင်း ဟူသော အကြောင်းတွင်လည်း အကျိုးတရားများ ရှိရမည်အမှန်ပင်။ အကျိုးမရှိသော အကြောင်း မရှိနိုင်သကဲ့သို့ အကြောင်း မရှိဘဲလျက်လည်း အကျိုး မပေါ်ထွန်း နိုင်ပေ။ ထို့ကြောင့် ပုတီးစိပ်ခြင်း၏ အကျိုးကို ဖော်ပြရန် လိုအပ်ပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-177 <hr> ပုတီးစိပ်ခြင်း အကျိုးကား များပြားလှသည့်အတွက် အမြွက်မျှ အနည်းငယ်မျှသာ တင်ပြနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။<br> ပုတီးစိပ်ခြင်း၏အကျိုးကို ဖော်ပြရမည်ဆိုလျှင် မည်သည်ကို အာရုံပြု၍ မည်သည်ကို ရွတ်ဆို၍ ပုတီးစိပ်သည်ကို အခြေခံရမည် ဖြစ်ပေသည်။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ဂုဏ်တော်ကို အာရုံပြု၍ ရွတ်ဆိုပြီး ပုတီးစိပ်လျှင် ဂုဏ်တော်ကို ပွားများရကျိုး ရရှိနိုင်မည် ဖြစ်ပေသည်။ ထိုနည်းတူ တရားဂုဏ်တော်ကို အာရုံပြုရွတ်ဆိုလျှင်လည်း တရားဂုဏ်တော် ပွားများရွတ်ဆိုရကျိုး၊ သံဃာ့ဂုဏ်တော်ကို အာရုံပြုရွတ်ဆို လျှင်လည်း သံဃာ့ဂုဏ်တော် ပွားများရွတ်ဆိုရကျိုး စသဖြင့် သက်ဆိုင်ရာဂုဏ်တော် များအလိုက် အကျိုးကျေးဇူးများ ရရှိခံစားရမည် ဖြစ်ပေသည်။ အလားတူပင် ၃၂-ကောဋ္ဌာသကို အာရုံပြုရွတ်ဆို ပုတီးစိပ်လျှင် ၃၂-ကောဋ္ဌာသကာယဂတာသတိ အကျိုး သမထဝိပဿနာပုတီးစိပ်နည်းကို အာရုံပြုရွတ်ဆို ပုတီးစိပ်လျှင်လည်း သမထဝိပဿနာပွားများရကျိုး, အန္တရာယ်ကင်းဂါထာများ စသည်ကို အာရုံပြုရွတ်ဆို ပုတီးစိပ်လျှင်လည်း အန္တရာယ်ကင်းခြင်းစသောအကျိုးများကို ရရှိခံစားရမည် ဖြစ်ပေသည်။ ထို့ကြောင့် ပုတီးစိပ်ခြင်းအကျိုးကို ဖော်ပြပါဟုဆိုလျှင် “မဆုံးနိုင် သော မရေမတွက်နိုင်သော အကျိုးကျေးဇူးများ ရရှိနိုင်ပေသည်”ဟု ဖော်ပြရမည် ဖြစ်ပေသည်။ ဝိပဿနာ ပုတီးစိပ်နည်းဖြင့် စိပ်လျှင်ကား ဈာန် မဂ် ဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်နိုင်မည် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ပုတီးစိပ်ခြင်း၏ အကျိုးများစွာအနက် ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါးကို အာရုံပြု ရွတ်ဆို ပုတီးစိပ်ခြင်း၏ အကျိုးကို စံနမူနာ သဘောမျှ ဖော်ပြပါမည်။</p> <p>ဂုဏ်တော် ပုတီးစိပ်ခြင်းအကျိုးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ စိတ်အခြေအနေ အဆင့်ဆင့် တက်လာခြင်းကိုလည်း လေ့လာမှတ်သား လက်တွေ့ ခံစားသင့်ကြပေသည်။ ဂုဏ်တော်ကို ပွားများလျှင် မည်သူမဆို-<br> (က) ရတနာသုံးပါးအပေါ် သက်ဝင်ယုံကြည်မှု “သဒ္ဓါ”လည်း ရှိသည်။<br> (ခ) မိမိကိုယ်ကို မိမိခွင့်မလွှတ်နိုင်လောက်အောင် (ဝါ) သံသယကုက္ကစ္စ နောင်တကြီးစွာ အမြဲဖြစ်နေလောက်အောင် ... ကိုယ်ကျင့်တရား ပျက်စီးခဲ့မှုလည်း မရှိ၊ အခြေခံသီလ အထိုက်အလျောက် လုံခြုံသည်။<br> (ဂ) ဂုဏ်တော်ပါဠိအနက်ကို အလွတ်ရပြီး အဓိပ္ပာယ်ကိုလည်း သိရှိ နားလည်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-178 <hr> ဤဖော်ပြပါ အင်္ဂါသုံးရပ်နှင့် ပြည့်စုံလျှင် ထိုသူသည် ဂုဏ်တော်တစ်ပါးစီကို အာရုံစိုက်၍ စွဲစွဲမြဲမြဲ ပွားများအပ်ပေသည်။ ယင်းသို့ ပွားများသောအခါ ပွားများ သည့် သူ၏ စိတ်အစဉ်သည် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း အဆင့်ဆင့် တိုးတက်လာပေ လိမ့်မည်-<br> (၁) ရာဂစိတ်စသည် လုံးဝ သန့်စင်နေခြင်း၊<br> (၂) ထိုင်းမှိုင်းမှု၊ စိတ်မငြိမ်သက်မှု၊ ယုံများသံသယဖြစ်မှုများကင်းခြင်း၊<br> (၃) ဂုဏ်တော်နှင့် မိမိစိတ် အဆက်မပြတ်စေရန် ကြံစည်သုံးသပ် မပြတ် ပြုနေခြင်း၊<br> (၄) ဂုဏ်တော်၌ ကျေနပ်နှစ်သိမ့်မှု ပီတိဖြစ်ပေါ်လာခြင်း၊<br> (၅) စိတ်ရောကိုယ်ပါ အေးငြိမ်းလာခြင်း၊<br> (၆) အေးငြိမ်းမှုထက် သာလွန်သော ချမ်းသာသုခ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း၊</p> <p>(၇) နောက်ဆုံးတွင် သမာဓိ (စိတ်၏ တည်ကြည်မှု)သည် အထွတ်အထိပ် (ခေါင်ဖျား)သို့ ရောက်ရှိလာခြင်း။</p> <p>ဤနောက်ဆုံးစိတ် အခြေအနေရှိသူကို “ ဥပစာရ ဈာန်စိတ်ကို ရသူ” ဟု ဝိသုဒ္ဓိမဂ် (ဝိသုဒ္ဓိ၊ ၁။ ၂၀၅။) တွင် ဖွင့်ဆိုထားပေသည်။</p> <p>ဘုရားဂုဏ်တော်ကို စွဲစွဲမြဲမြဲ ဆင်ဆင်ခြင်ခြင် ပွားများသည်ရှိသော် ဖော်ပြလတ္တံ့ ပါ အကျိုးတရားများကို မုချမသွေ ရရှိနိုင်ပေသည်-<br> (၁) မြတ်စွာဘုရားအပေါ် ကိုင်းညွတ်သောစိတ် အမြဲရှိလာခြင်း၊<br> (၂) ယုံကြည်မှု လေးနက်လာခြင်း၊<br> (၃) သတိ ပို၍ ကောင်းလာခြင်း၊<br> (၄) ပညာဉာဏ် ထက်မြက်လာခြင်း၊<br> (၅) ကောင်းမှု တိုးပွားလာခြင်း၊<br> (၆) စိတ်ညစ်မှု ကင်းပြီး နှစ်သက်ကြည်နူးစွာ နေရခြင်း၊<br> (၇) ကြောက်ရွံ့ ထိတ်လန့်ဖွယ် ကြုံရလျှင် မကြောက်မလန့် စိတ်တည်တံ့ခြင်း၊<br> (၈) မတော်တဆ ဆင်းရဲဒုက္ခတွေ့ ရလျှင် သည်းခံနိုင်ရည်ရှိခြင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-179 <hr> (၉) မြတ်စွာဘုရားနှင့်အတူ နေရဘိသကဲ့သို့ စိတ်တွင် ထင်မှတ်လျက် ရှိခြင်း၊</p> <p>(၁၀) ဗုဒ္ဓါနုဿတိဘာဝနာအစွမ်းကြောင့် မိမိကိုယ်သည် စေတီထိုက်၍ သူတပါး တို့၏ ပူဇော်မှု, ချီးမြှောက်မှုကို ကောင်းစွာ ခံယူနိုင်ခြင်း၊</p> <p>(၁၁) မိမိစိတ်သည် သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်၌ ကိုင်းညွတ်လာခြင်း၊</p> <p>(၁၂) မကောင်းမှုကို ကျူးလွန်ရန် ပက်ပင်းကြုံရသော အခါမျိုးတွင် မိမိကိုယ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်စည်း ထိန်းသိမ်းနိုင်ခြင်း၊</p> <p>(၁၃) သေလျှင် အပါယ်လေးပါးမှကင်း၍ လူ့ပြည်နတ်ရပ် ကောင်းမြတ်သော သုဂတိဘုံ သုဂတိဘဝကို ရရှိခြင်း (ဝိသုဒ္ဓိမဂ်။ ၁။ ၂၀၆)</p> <p>ဘုရားဂုဏ်တော်ကို ဆင်ခြင်းပွားများ၍ စိတ်ကို ဆောက်တည်သည့် အလေ့အကျင့် ရနေသူသည် ဝိပဿနာအလုပ်ကို ကူးပြောင်းလျှင် လူစိမ်းတစ်ယောက်ထက် ပိုပြီး လွယ်ကူလေသည်။ ဤအနုဿတိကို ပွားများလျက်ပင် ရရှိသော ပီတိကို ပယ်ခွာ၍ အနိစ္စ, ဒုက္ခ, အနတ္တ လက္ခဏာရေးသုံးပါးသို့ ကူးပြောင်းလိုက်ပါက ဝိပဿနာ ဖြစ်သွားလေသည်။ ရှေးအခါက ဂမိယတိဿအမည်ရှိသော မထေရ်တစ်ပါးသည် ပဋ္ဌာန်းကျမ်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ဘုရားဂုဏ်ကို အာရုံပြုပြီး ဖြစ်ပေါ်လာသော ပီတိကို ပယ်ခွာ၍ ဝိပဿနာရှုသဖြင့် ရဟန္တာဖြစ်ခဲ့ဖူးလေသည်။</p> <p>အမှန်စင်စစ် မြတ်စွာဘုရားသည် အစိန္တေယျ (လူသာမန်တို့ စိတ်ဖြင့် ကြံစည် တွေးဆ၍ မရနိုင်သူ) ဖြစ်သည့်နည်းတူ အစိန္တေယျ မြတ်စွာဘုရား၌ ကိုးစား ကြည်ညိုသူများ ရနိုင်သည့် ကောင်းကျိုးသည်လည်း အစိန္တေယျပင် ဖြစ်ပေ၏။ တရားတော်၏ဂုဏ်, သံဃာတော်၏ ဂုဏ်များကို ကိုးစားကြည်ညိုသူများ ရရှိနိုင်သည့် ကောင်းကျိုးသည်လည်း အနန္တပင် ဖြစ်ပေသတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-180 <hr> <h3>အခန်း (၃) ကံအကြောင်း</h3> လူတိုင်း၌ “ကံ, ဉာဏ်, ဝီရိယ” သုံးမျိုးရှိသည်။ “ဉာဏ်၊ ဝီရိယ”နှင့် ပတ်သက်၍ ပြဿနာ မပေါ်ချေ။ လူတိုင်းက လက်ခံကြသည်။ “ကံ”နှင့် စပ်လျဉ်း လာလျှင် မူကား “ကံ” မရှိဘူး ဆိုသူကဆို၊ “ကံ”ကို မယုံဘူးဟု ပြောသူက ပြောကြသည်။</p> <p>သို့သော် “ကံမရှိဘူး၊ ကံ မယုံဘူး”ဟု ပြောသူများသည် မိမိ၏အခြေအနေ မိမိ၏အပြုအမူများကို မသုံးသပ် မဆင်ခြင်မိကြသဖြင့် မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည် ဆန့်ကျင်မိကြသူများသာ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ထိုကံ-မယုံသူများသည် မိမိတို့ မယုံဘူးဆိုသည့် ကံကိုပင် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ပြုလုပ်နေကြသောကြောင့် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ရှင်းပြဦးအံ့။ ပါဠိဘာသာ “ကမ္မ”မှ “ကံ”ဟူသော ပါဠိသက် မြန်မာဝေါဟာရ ဖြစ်လာသည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ အလုပ်ဟူ၍ ဖြစ်ပေသည်။ နေ့စဉ်လှုပ်ရှားနေကြသော လောကလူသားတို့ကို ကြည့်ပါ။ မည်သူမဆို အလုပ်နှင့်ကင်းနိုင်ကြသည် မဟုတ်ပေ။ စားဝတ်နေရေး ပြေလည်မှုအတွက် နေထွက်မှ နေဝင်အထိ ရုန်းကန်လှုပ်ရှား နေကြရသူချည်း ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>ကံနှင့် လက်တွေ့ ဘဝ (ကုသိုလ် အကုသိုလ်)</h3> <p>အလုပ်လုပ်သဖြင့် လုပ်အားတန်ဖိုးကို ရရှိကြသည်။ အစိုးရ အမှုထမ်းများသည် တိုင်းပြည်အတွက် အလုပ်လုပ်ကြသောကြောင့် ထိုလုပ်အားအတွက် တိုင်းပြည်က ပြန်လည် ချီးမြှင့်သော လစာရိက္ခာများ ရရှိနေကြသည်။ ကုန်သည်သည် ကုန်ရောင်း ကုန်ဝယ် လုပ်ငန်းမှ အမြတ်အစွန်း ရရှိခံစားရ၏။ စိုက်ပျိုးရေးသမားတို့သည် စိုက်ပျိုးမှုလုပ်ငန်းမှ သီးနှံများဖြစ်ထွန်းလာပြီး ထိုမှ အကျိုးအမြတ်ကို ပထမဦးဆုံး ခံစားကြရ၏။</p> <p>နိုင်ငံတိုင်းတွင် လူမှုပညတ်ချက် ဥပဒေဟူသည် ရှိ၏။ ထိုဥပဒေကို လူတိုင်း လိုက်နာ ကျင့်သုံး နေကြရ၏။ ခိုးယူခြင်း၊ လုယက်ခြင်း၊ သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ မုဒိမ်း<br> <br>စာမျက်နှာ-181 <hr> ကျင့်ခြင်း၊ သူ့သားမယားကို ကျူးလွန်ခြင်း၊ ပုန်ကန်ခြင်းစသော အပြစ်တို့ကို ကျူးလွန်မိသူသည် မိမိ၏ မကောင်းသော အလုပ်ကြောင့် ဥပဒေအရ ငွေဒဏ်၊ ကြိမ်ဒဏ်၊ ထောင်ဒဏ်၊ ကြိုးဒဏ်၊ သေဒဏ် ခံကြရသည်။<br> အစိုးရဥပဒေကို ရိုသေလေးစား လိုက်နာပြီး ရာဇဝတ်ပြစ်မှုများကို ရှောင်ကြဉ်သူများမူကား စိတ်ချမ်းသာ ကိုယ်ချမ်းသာ နေကြရသည်၊ အများ ကောင်းကျိုးကို ဆောင်ရွက်သူများ၊ တိုင်းပြည်အတွက် အလုပ်လုပ်သူများလည်း အစိုးရ ဥပဒေအရ ဆုလာဘ်ပဏ္ဏာ ခံယူကြရသည်။</p> <p>ကမ္ဘာ့နိုင်ငံ အသီးသီး၌လည်း အစိုးရ ဥပဒေများ ရှိကြ၏။ ထိုလူမှုပညတ်ချက် ဥပဒေများကိုလည်း ကျင့်သုံးလိုက်နာ နေကြရသည်သာ ဖြစ်၏။ ၄င်းအပြင် အများ အကျိုးအတွက် မိမိတို့ ပါဝင်နေသော ပါတီအဖွဲ့အစည်းတို့၏ စည်းမျဉ်းများကို ဦးလည်မသုန် လိုက်နာနေကြမှုများသည်လည်း ကံကို လုပ်နေကြခြင်းပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>တိုင်းပြည် တိုးတက်ရေး၊ ပြည်သူပြည်သားတို့ဘဝ သာယာရေးကို ဦးစီးဦးကိုင် ပြုလုပ်ဆောင်ရွက် နေကြသူများလည်း မိမိတို့၏ ကောင်းသောလုပ်ငန်းကြောင့် ကျော်စောခြင်း(ကိတ္တိ) ရရှိကြသည်။ တန်ခိုးအာဏာ ရှိကြသည်။ ချမ်းချမ်းသာသာ နေကြရသည်။ ဤကဲ့သို့ ကံကို ကိုယ်တိုင် လုပ်နေကြပြီး ကံအကျိုးကို နေ့စဉ် ခံစားနေကြပါလျက် “ကံမရှိဘူး၊ ကံ မယုံဘူး” ဟု ပြောဆိုမိကြပါက ဘူးသမား များသာ ဖြစ်ကြရာသည်။</p> <p>ထို့ပြင် သက်ဆိုင်ရာလူမှုပညတ်ချက်နှင့် ဝါဒသဘောတရားအရ ပရဟိတ လုပ်အားကို သရုပ်ဖော်ပြ၏။ စုပေါင်း လုပ်ကိုင်ကြ၏။ တစ်ဦးနှင့် တစ်ဦး ကူညီယိုင်းပင်းကြ၏။ ထောက်ပံ့ သင်္ဂြိုဟ်ကြ၏။ ဖေးမ ကူညီကြ၏။ ဤအလုပ်တို့သည်လည်း ကံမဟုတ်လျှင် အဘယ်နည်း။</p> <p>ဘာသာရေး လမ်းညွှန်ချက်များကြောင့် ကိုယ်ကျင့်တရား ထိန်းသိမ်းကြ၏။ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ရိုသေကိုင်းညွတ်ကြ၏။ လှူဒါန်းပေးကမ်း စွန့်ကြဲကြ၏။ ကူညီ ကြ၏။ ယိုင်းပင်းကြ၏။ သနားကြ၏။ မေတ္တာ ထားကြ၏။ ဤသည်တို့လည်း ကံအလုပ်များပင် မဟုတ်ပါလော။</p> <p>ဤသို့လျှင် လောကီရေး ရှုထောင့်မှ ကြည့်ကြည့်၊ လောကုတ္တရာရေး ရှုထောင့်မှ မြင်မြင်၊ ကံကို နေ့စဉ်ပြုလုပ်နေကြပါလျက် “ကံမရှိဘူး၊ ကံမယုံဘူး”ဟု ပြောနေပါလျှင် မြင်းစီးပြီး “မြင်းထီး,မြင်းမ” မသိသူနှင့် အဘယ်သို့လျှင် ခြားနားပါတော့အံ့နည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-182 <hr> <h3>အလုပ်ကံတွေ ဆန်းကြယ်ခြင်းမှာ</h3> လူသားတို့သည် ကံကို လုပ်နေကြခြင်းမှာ နည်းနည်းပါးပါးပင် မဟုတ်၊ အဆန်းတကြယ် အမြောက်အမြားပင် ဖြစ်၏။ လက်ရှိခေတ်တွင် လ-ကမ္ဘာသို ရောက်ပြီး အင်္ဂါဂြိုဟ်၌ ခြေချနိုင်ရန်အထိ ကံတွေကို အဆန်းတကြယ် ဖန်တီး နေကြပြီဖြစ်၏။</p> <p>ဤကဲ့သို့ ကံတွေ အလုပ်တွေ ဆန်းကြယ်လေသည်မှာ လူသားတို့၏ စိတ် ဆန်းကြယ်၍ ဖြစ်သည်။ ထိုစကား မှန်၏။ ကျွန်ုပ်တို့ လူသားတို့၏ စိတ်ကား လောကတွင် ဆန်းကြယ်ပါသည်ဆိုသော အရာဟူသမျှထက် ဆန်းကြယ်လျက် ရှိ၏။ အကြောင်းကား ထိုဆန်းကြောင့်ဆန်းကြယ် အသွယ်သွယ်ကို လူ့စိတ်ကူးဖြင့် ဖန်တီး ယူကြသောကြောင့်တည်း (အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိ၊ ပထမ၊ အဋ္ဌသာလိနီစသည်)။</p> <p>စိတ်ဆန်းကြယ်သည်နှင့်အမျှ လူတို့၏လုပ်ငန်းများလည်း ဆန်းကြယ်လာ၏။ အလုပ်မတူ၍ လူတို့၏အသွင်အပြင်များလည်း ကွဲပြားလာ၏။ ဝတ်စားဆင်ယင်မှု၊ သွားလာနေထိုင်မှုတို့လည်း လုပ်ငန်းအရ ကွဲပြားလာရတော့သည်။<br> ဤကဲ့သို့ အသွင်အပြင်တွေ ပုံဟန်သဏ္ဌာန်တွေ တစ်ခုနှင့်တစ်ခု မတူကြသော ကြောင့် အမှတ်အသား အခေါ်အဝေါ်များလည်း သူ့နေရာနှင့်သူ ခေါ်ဝေါ် သုံးစွဲ လာရသည်။ ဆရာ, ဆရာမဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရှေ့နေ, တရားသူကြီးဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ရဲသား, စခန်းမှူးဟူ၍လည်းကောင်း၊ တပ်သား, တပ်ဗိုလ်ဟူ၍ လည်းကောင်း အခေါ်အဝေါ် ဝေါဟာရတွေ ကွဲပြားခြားနားလာရသည်။</p> <p>အလုပ်ကို အခြေခံသော ဘဝအခြေအနေများ၊ အခေါ်အဝေါ်များ ကွဲပြား နေ၍ “ဘာဖြစ်ချင်တယ်၊ ဘာလုပ်ချင်တယ်” စသည့် ဆန္ဒများ တဖွားဖွား ပေါ်လာ ရပေသည်။</p> <p>မိမိစိတ်ဆန္ဒအလိုက် နှစ်ခြိုက်ရာလုပ်ငန်းများကို ပြုလုပ် ဆောင်ွက်လာကြ သည်။ အလုပ်၏ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် ကျင့်ဝတ်များကိုလည်း ထိန်းသိမ်းလာကြ ရသည်။ တစ်ဘဝလုံး လုပ်ခဲ့သမျှ အလုပ်အတွက် လတ်လတ်ဆတ်ဆတ် လုပ်အားတန်ဖိုးကို ခံစားကြရသည့်အပြင် အလုပ်လုပ်သူ၏ စိတ်နေစိတ်ထားပေါ် မူတည်၍ စိတ်စေတနာ သတ္တိကလေးများလည်း လူ့သန္တာန်၌ စွဲမိ ကျန်ရစ်ခဲ့၏။ ထို ထို စေတနာ သတ္တိကလေးများသည် အချည်းနှီး ပျောက်ကွယ် သွားသည် မဟုတ်ပေ။ သေသောအခါ ထိုစိတ်စေတနာ၏ စွမ်းရည်ကြောင့် ဘဝသစ် ဆက်၍ ဖြစ်လာရသည်။ မိမိ၏ စိတ် စေတနာ ကောင်းမှု, ဆိုးမှုအပေါ် အခြေခံ၍<br> <br>စာမျက်နှာ-183 <hr> ဘဝကောင်း, ဘဝဆိုးကို ရလာကြသည်။ ဤသည်မှာ စိတ်ကူးတွေမြင်ချက် မဟုတ်၊ မျိုးစေ့မှ အပင်ပေါက်သည်, မီးကြောင့် အခိုးထွက်သည် ဟူသကဲ့သို့ ကြောင်းကျိုးကွင်းဆက် ယထာဘူတသဘောမှန် ဖြစ်သည်။</p> <p>အလုပ်နှင့် လုပ်အားတန်ဖိုးကို မငြင်းနိုင်သူမှန်သမျှ ကံကို မငြင်းနိုင်ပေ။ မည်သူမဆို အလုပ်ကံကိုသာ နေ့စဉ် ကြိုးစားနေကြရသည်ဖြစ်သောကြောင့် ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသားအားလုံးသည် “ကံကို မယုံဘူး” ဟု ပြောလျှင် မိမိအလုပ်ကို “မယုံဘူး” ဟု ပြောမိလျက်သား ဖြစ်ရာသည်။ ဇာတ်ပွဲထဲက နတ်ကလေးပမာ ထွက်ဆိုလို့သာ ထွက်လာရသည် “ငါ ဘာကောင်ပါလိမ့်” ဟု ဆိုရာကျချေမည်။</p> <p>ဤသို့သော အကြောင်းများကြောင့် လူတိုင်းသည် မိမိတို့ နေ့စဉ် ကံကို လုပ်နေကြကြောင်း၊ ကံ၏အကျိုးကို ခံစားနေကြကြောင်း ဆင်ခြင်သုံးသပ်မိ သင့်၏။ “ကံမရှိ ကံမယုံ”ဟု မည်သည့်အခါမျှ မယူဆထိုက်ကြောင်း ယထာဘူတ ကျကျ တွေးဆသိမြင်အပ်ပေသည်။</p> <h3>ကံဆိုသည်မှာ အဘယ်နည်း</h3> <p>ကံဟူသည် ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သမူဟသာဖြစ်သော လူသား၏ ကာယ၊ ဝါစာ၊ မန အမူအရာ လုပ်အား ဖြစ်ပေသည်။<br> ထိုစကားသင့်စွ၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် သက်ရှိလူသား တစ်ဦးစီအား စူးစိုက်စိုက် ဉာဏ်ဖြင့် နှိုက်၍ ကြည့်ရှုဆင်ခြင်ပါမူ သူသည် သူ၏ ကိုယ်ကာယဖြင့်လည်း အလုပ်လုပ်နေသည်။ နှုတ်ဝစီဖြင့်လည်း ပြောဆိုနေသည်၊ ကိုယ်လက် အမူအရာနှင့် ခံတွင်းမှ ထုတ်ဟပြောဆိုခြင်း မရှိသော်လည်း အဘိဇ္ဈာဖြစ်မှုကဲ့သို့ အတွင်း အဇ္ဈတ္တတွင် ကျိတ်ကာမှိတ်ကာ စိတ်သက်သက်ဖြင့်လည်း ကြံစည်လုပ်ကိုင်နေတတ် သည်။ ဤသို့သော မူမှန်သဘာဝတို့ကို အမှန်အတိုင်း သိမြင်ကြရပေမည်။ ယင်း ကာယ၊ ဝါစာ၊ မန အမူအရာများကို ဖယ်ရှားကြည့်လျှင် လူသားကို “အသုဘ” အနေဖြင့်သာ တွေ့ရပေမည်။</p> <p>ဖော်ပြပြီး ကာယ၊ ဝါစာ၊ မန အမူအရာ အလုပ်တို့ကို ပါဠိဘာသာအားဖြင့် ဝေါဟာရတပ်ဆင်သောအခါ-<br> ကာယကမ္မ = ကာယကံ = ကိုယ်အမူအရာဖြင့် ပြုလုပ်မှု၊<br> ဝစီကမ္မ = ဝစီကံ = စကားဖြင့် ပြုလုပ်ဆောင်ရွက်မှု၊<br> မနောကမ္မ = မနောကံ = အတွင်းစိတ်သက်သက်ဖြင့် အတွင်းကျိတ် ကြံစည်ပြုလုပ်မှု-<br> <br>စာမျက်နှာ-184 <hr> ဝစီကမ္မ၌ “ဝစီ” သို့မဟုတ် “ဝစ” သဒ္ဒါမှာ နှုတ်ခံတွင်းကို မဟောဆို၊ “စကား” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ကိုသာ ပေး၏။ ထို့ကြောင့် ဝစီကံကို “နှုတ်ဖြင့် ပြုလုပ်ချက်” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုသည်ထက် “စကားဖြင့် လုပ်ဆောင်ချက်” ဟု အနက်ဖော်ထုတ်သည်က ပို၍ ရှင်းလင်းသည်။</p> <p>ကံနှင့်လူသားသည် တခြားစီ မဟုတ်၊ ကံဟူသည် လူသား၏စွမ်းရည်တစ်မျိုးသာ ဖြစ်ကြောင်း သဘောပေါက်ရပေမည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓဘာသာအချို့သည် ကံကြမ္မာသည် သီးသီးသန့်သန့် ရှိနေသလို အထင်အမှတ် မှားနေ၏။ “အတ္တ” ရှိသည်ဟု ထင်သကဲ့သို့ ဖြစ်ချေ၏။ အဘိဓမ္မာအရ ကံသည် စေတနာဖြစ်၍ “ဥပါဒ်၊ ဌ၊ ဘင်” စနစ်ဖြင့် ချုပ်ပျက်မြဲဖြစ်၏။ “ကမ္မ သတ္တိ၏ စွမ်းရည်သည် မည်သည့်အဆင့်ရောက်မှ အကျိုးဖြစ်ထွန်းလာသည်။ မိမိတွင် ဘယ်သို့သော ကမ္မသတ္တိရှိနေသည်”ကို အပ်မသိရှိဘဲ “ရှေးအတိတ်ကံကို ယုံပြီး စောင်ခြုံ အိပ်နေမည်၊ ပျော့စိစိ ဆုတ်ဆုတ် နစ်နစ် ဖြစ်နေမည်” ဆိုပါက ရှေးအကြောင်းကံရှိမှ ချမ်းသာမည် (ပုဗ္ဗေကတဟေတုဒိဋ္ဌိ) ဟု ကံတစ်ခုတည်း စွဲယူ မှုမျိုးဖြစ်၍ “ဗုဒ္ဓလမ်းစဉ်မှ သွေဖည်နေပြီ”ဟု နားလည်ရန်သာ ရှိတော့၏။ ဖြစ်သမျှ ရှေးအတိတ်ကံလက်ချက်ဟု ပုံမချရ၊ အတိတ်နှင့်ပစ္စုပ္ပန် ပေါင်းစပ်ယူရ သည်။ အတိတ်ကံနှင့် ပစ္စုပ္ပန်ကံပေါင်းစပ်ပြီး လက်ရှိဘဝ ကောင်းကျိုးကို ရှာရမည်။ အနာဂတ်ကောင်းကျိုးကို ထူထောင်ရမည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ကံ၏အခြေအမြစ်</h3> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ရင်းမြစ်ကျကျ စေတနာကို “ကံ”ဟူ၍ ဤသို့ ဟောပြ၏-<br> (က) စေတနာဟံ ဘိက္ခဝေ ကမ္မံ ဝဒါမိ။<br> စေတနာကို ကံဟူ၍ ငါဘုရားဟော၏။</p> <p>(ခ) စေတယိတွာ ကမ္မံ ကရောတိ ကာယေန ဝါစာယ မနသာ။<br> စေ့ဆော်ပြီး၍ ကိုယ်နှုတ်စိတ်တမျိုးမျိုးဖြင့် လုပ်အားကို သရုပ်ဖော်၏။</p> <p>မမြင်သာသော စေတနာနှင့် မြင်သာသည့် လုပ်အားလှုပ်ရှားမှုတို့၏ ဆယ်သွယ် ပေါင်းကူးမှုကို ပဋ္ဌာန်းဒေသနာတော်ကြီး၌ ဤသို့ ဖော်ပြပေသည်-</p> <p>$$သဟဇာတာ စေတနာ စိတ္တသမုဋ္ဌာနာနံ ရူပါနံ ကမ္မပစ္စယေန ပစ္စယော။$$<br> <br>စာမျက်နှာ-185 <hr> တိုက်ဆိုင်မိသော အာရုံအခိုက်၌ အုပ်စုလိုက် ဖြစ်ပေါ်လာသော စိတ်, စေတသိက် နာမ်တရားစုတွင် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်သော စေတနာသည် စိတ်စွမ်းအားကြောင့် ဖြစ်ထွန်းပေါ် ထင်လာသော ရုပ်တရားများအား ကမ္မသတ္တိဖြင့် ကျေးဇူးပြုသည်။ (ဝါ) စေတနာက ကမ္မသတ္တိ (မျိုးစေ့သဘော) စွမ်းအားဖြင့် လုပ်အားတွေ လှုပ်ရှားလာအောင် ဖန်တီးသည်။</p> <p>“စေတယိတွာ ကမ္မံ ကရောတိ ကာယေန ဝါစာယ မနသာ” ဟူသော ဒေသနာတော်အရ ကာယလုပ်အား, ဝါစာလုပ်အား, မနလုပ်အား (ဉာဏလုပ်အား) တို့သည် စေတနာကြောင့် သရုပ်ပေါ်လာသော ကံတို့ပေတည်း ဟု သုတ္တန်ကျကျ နားလည်ရပေ၏။</p> <p>ဤတွင် “စေတနာ ကောင်းရှာတယ်၊ တယ် စေတနာသန့်တဲ့ လူပဲ” စသော အရပ်ပြောစကားများတွင် ပါရှိသည့် ဂါမေအသိ စေတနာမျိုးကို ဆွဲ၍ မသွင်းယူသင့်၊ စာပေအရှိ စေတနာသဘောကိုသာ သုံးသပ်ရမည် ဖြစ်သတည်း။</p> <h3>ကံ၏အကျိုးတရား (ကမ္မဖလ)</h3> <h4>ကံ၏အကျိုးရှိကြောင်း မည်သို့ သိနိုင်ပါသလဲ</h4> <p>ကမ္မပထမြောက်၍ အပါယ်သို့ လားရာလားကြောင်းဖြစ်သော နတ္ထိကဒိဋ္ဌိ အမြင် ရှိသူများက “အလုပ်ကံနှင့် ကံ၏ အကျိုး (လုပ်အားတန်ဖိုး) မရှိ” ဟု မှတ်ထင် ကြသော်လည်း အမှန်စင်စစ် လုပ်အား (ကံ)၏ စွမ်းရည်သတ္တိ ကောင်းကျိုး, ဆိုးပြစ် သည် မီးနှင့်အခိုးအလျှံကဲ့သို့ ဒွန်တွဲလျက်သာ တည်ရှိနေပေသည်။ အလုပ်(ကံ)၏ ကောင်းကျိုး, ဆိုးပြစ် ရှိမှုကို-<br> (၁) ကိုယ်တွေ့အားဖြင့် လည်းကောင်း၊<br> (၂) ဆင်ခြင်ဝေဖန်ဉာဏ်အားဖြင့် လည်းကောင်း၊<br> (၃) ဘုရားသမ္ဗုဒ္ဓ၏ ဟောကြားချက်အရ လည်းကောင်း-</p> <p>ယထာဘူတ ကျကျ သိရှိနိုင်ပေသည်။</p> <h4>ကံသည် အကျိုးတရားကို ချက်ချင်း ဖော်ထုတ်သလော</h4> <p>ကံ,ကံ၏အကျိုး ဆက်သွယ်မှုတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာတိုင်းလိုလိုပင် ဘုရားမြတ် အလိုတော်ကျအတိုင်း မှန်ကန်စွာ နားလည်ထားရင်း ရှိခဲ့၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-186 <hr> ကောင်းသောအလုပ် (ကုသိုလ်ကံ)၊ ဆိုးညစ်သောအလုပ် (အကုသိုလ်ကံ) တို့၏ အကျိုးတရား ဖြစ်ထွန်းစေမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ဓမ္မပဒဒေသနာတော်တွင် မြတ်ဗုဒ္ဓက ဤသို့ ဟောကြားထား၏-</p> <p>ပါပေါပိ ပဿတိ ဘဒြံ၊ ယာဝ ပါပံ န ပစ္စတိ။<br> ယဒါ စ ပစ္စတိ ပါပံ၊ အထ ပါပေါ ပါပါနိ ပဿတိ။<br> (ဂါထာ-၁၁၉)</p> <p>မကောင်းမှုကို ပြုလုပ်ထားသူပင် ဖြစ်လင့်ကစား ထိုအကုသိုလ်ကံ ရင့်ကျက်လာပြီး ဆိုးပြစ်ကို ဖော်ထုတ်၍မပေးမီ အချိန်ပိုင်း၌ ချမ်းသာသုခကို တွေ့မြင် ခံစားနေရသေး၏။ သို့သော်လည်း ပြုလုပ်ခဲ့သော ဒုစရိုက်ကံ ရင့်ကျက်၍ သူ၏ သတ္တိကို ပြသလာသောအခါ ဆိုးညစ်သော ကံပိုင်ရှင်သည် ယုတ်မာဆိုးဝါးသော ဆင်းရဲဒုက္ခ အမျိုးမျိုးကို တွေ့မြင်ခံစားရတော့သည်။</p> <p>ဘဒြောပိ ပဿတိ ပါပံ၊ ယာဝ ဘဒြံ န ပစ္စတိ။<br> ယဒါ စ ပစ္စတိ ဘဒြံ၊ အထ ဘဒြော ဘဒြာနိ ပဿတိ။<br> (ဂါထာ-၁၂ဝ)</p> <p>ကောင်းသောအမှုကို ပြုလုပ် ဆောင်ရွက်ထားသည် ဖြစ်လင့်ကစား ထို ကောင်းမှုကုသိုလ်ကံ မရင့်ကျက်သေးသဖြင့် ကောင်းကျိုးသုခကို ပေးအပ် ဆက်နှင်းနိုင်ခြင်းမရှိသေးမီအတွင်း ဆင်းရဲဒုက္ခကို တွေ့ကြုံရတတ်သေး၏။ သို့တစေလည်း ပြုထားသော ကုသိုလ်ကံရင့်ကျက်လာ၍ သူ၏အကျိုး တရားကို ဖော်ထုတ်လာသောအခါ သုစရိုက်ကံသခင် လူသားသည် ချမ်းသာသုခ ဟူသမျှကို အားရပါးရ တွေ့မြင်ခံစားရပေသည်။</p> <p>ကြားကာလတွင် စံစား ခံစားရသော အကျိုးတရားများမှာ ယခင့် ယခင်က ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ရင့်ကျက်သော ကံတစ်မျိုးမျိုးကြောင့်လည်းကောင်း၊ ဉာဏ်ဝီရိယ အကြောင်းဆက်ကြောင့်လည်းကောင်း ဖြစ်ပေ၏။</p> <p>အထက်ပါ ဒေသနာတော်၌ “ယာဝ ပါပံ န ပစ္စတိ၊ မကောင်းမှုကံ ရင့်ကျက်မှု မဖြစ်မီ” “ယာဝ ဘဒြံ န ပစ္စတိ၊ ကောင်းမှုကံ မရင့်ကျက်မီ” ဟူသောစကားတို့မှာ ကံတစ်ခုသည် ရင့်ကျက်လာမှသာ အကျိုးကို ဖြစ်စေနိုင်သည် (ဝါ) ငရုတ်သီး စပ်သလို လတ်တလော တစ်ထိုင်တည်း အကျိုးပေးနိုင်ခြင်းမရှိဟု ထင်ထင်ရှားရှား ဟောပြထားခြင်းဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-187 <hr> စွန့်လွှတ်ကြရ၏။ ကံအနေဖြင့် ဖြစ်ခဲ့ရသော်လည်း အကျိုးတရားကို ဖော်ထုတ် နိုင်ခြင်း မရှိတော့သောကြောင့် အလကားကံ၊ အချည်းနှီးကံတို့ ဖြစ်ရသည်။ အပွင့်သာ ပွင့်နိုင်ပြီး အသီးအဖြစ်သို့ မရောက်လာနိုင်သကဲ့သို့တည်း။ ဥသာဖြစ်လာပြီး အကောင် မပေါက်နိုင်သည့် လေဥ ပမာတည်း။ ဤသို့သော ကံမျိုးကို ပါဠိလို “အဟောသိကံ” ဟူ၍ ခေါ်ပေသည်။</p> <p>ဤ၌ ရှင်အင်္ဂုလိမာလ၏ လူသတ်မှု အကုသိုလ်ကံတို့သည် ရှင်အင်္ဂုလိမာလ ရဟန္တာဖြစ်သွား၍ အကျိုးမပေးနိုင်သောကြောင့် အဟောသိကံဖြစ်သွားရပုံကို သတိရနိုင်၏။</p> <p>အဘိဓမ္မာနည်းအရ ဝီထိတစ်ခုတွင် ပါဝင်သော ဇောစိတ်ခုနစ်ကြိမ်အနက် ပထမ ဇောစိတ်နှင့်ယှဉ်သော စေတနာကံသည် ဒိဋ္ဌဓမ္မအကျိုးပေး၏။</p> <p>သတ္တမဇောနှင့်ယှဉ်သော စေတနာကံသည် ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယ (ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးပေးသောကံ) ဖြစ်၏။ အလယ်ဇော (၅)ချက်နှင့်ယှဉ်သော စေတနာကံတို့ သည် အပရာပရိယဝေဒနီယ (နိဗ္ဗာန်မရမီ ဘဝတစ်ခုခု၌ အကျိုးပေးသောကံ) ဖြစ်သည်။ ထိုကံတို့သည်ပင် မရင့်ကျက်နိုင်လျှင် အဟောသိကံ ဖြစ်သွားကြသည်။</p> <p>ဤ၌ အရေးကြီးသော သင်ခန်းစာမှာ အကုသိုလ်လုပ်မိလျှင် မတိုးပွားအောင် တိုတိုနှင့်ဖြတ်၊ ကံ မရင့်ကျက်နိုင်၍ (အားမကောင်း၍) အကျိုးမပေးနိုင်ဘဲ အဟောသိကံဖြစ်ပွားလိမ့်မည်။ ကုသိုလ်ကောင်းမှုလုပ်ပြီးလျှင် အထပ်ထပ် ပွားအောင် အားဆင့်ပေး၊ သို့မှသာ အားစွမ်းရည် တိုးတက် ရင့်ကျက်လာပြီး ကောင်းကျိုး ပေးမည်။ ဤအချက်ကို အထူးမှတ်သား၍ လက်တွေ့ကျင့်သုံးသင့်ပေသည်။</p> <p>ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယကံနှင့် ပတ်သက်၍ အင်္ဂါလေးပါး-<br> (၁) စေတနာစင်ကြယ်ထက်သန်ခြင်း၊<br> (၂) တရားသဖြင့်ရရှိထားသော လှူဖွယ်ဝတ္ထုဖြစ်ခြင်း၊<br> (၃) အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်မှာ အနာဂါမ်၊ သို့မဟုတ် ရဟန္တာဖြစ်ခြင်း၊<br> (၄) နိရောဓသမာပတ်မှ ထပြီးခါစဖြစ်ခြင်း-</p> <p>ဤအင်္ဂါလေးရပ်နှင့် ပြည့်စုံသော ဒါနကုသိုလ်ကံသည် ခုနစ်ရက်အတွင်း အကျိုးပေးမြဲ ဖြစ်သည်။ သို့သော် အင်္ဂါ (၃) နှင့် (၄) သည် ယခုခေတ်၌ ပြည့်စုံရန် မလွယ်ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-188 <hr> အထက်တွင် သုံးသပ်ဖော်ပြခဲ့ပြီးသော ပါဠိတော်ကြီးများ၏ အဆိုအမိန့်အရ မည်သည့်ကံမျှ လောလောလတ်လတ် အကျိုးမပေးနိုင်ကြောင်း နားလည်နိုင်ပြီ။</p> <p>လက်တွေ့ကျသော အဖြစ်အပျက် အထောက်အထားများ အရလည်း အလုပ် (ကံ)ကို အလုပ်လျှင်လုပ်ချင်း စက္ကန့်မဆိုင်း, မိနစ်မဆိုင်း ဝုန်းဝုန်းဒိုင်းဒိုင်း ချက်ချင်း အကျိုးပေးခြင်း မရှိကြောင်း ပြတ်သားစွာ သိမြင်နိုင်ကြ၏။</p> <p>ပါဏာတိပါတကံကို အခုကျူးလွန်၊ ခု-ချက်ချင်း အသက်တို၊ ခု-ရောဂါထူပြော ခြင်း မရှိမှု၊ ခု-အလှူပေး၊ ခု-ထပြီး ချမ်းသာခြင်းမရှိမှု၊ ခု-ဝါပင်စိုက်၊ ခု-ချက်ချင်း အဝတ်အထည်ဖြစ်လာခြင်း မရှိနိုင်မှု စသောအားဖြင့် အလုပ်(ကံ)နှင့် ဆိုင်ရာ စဉ်းစားပါလေ။</p> <p>အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့် ရိုးရိုးကမ္မဝါဒနှင့် ပတ်သက်၍ ကျမ်းဂန်များအရ လည်းကောင်း၊ လက်ရှိလောကဖြစ်ရပ်များအရလည်းကောင်း အလုပ်(ကံ) တစ်ခု သည် ပူပူလောလော အကျိုးပေးနိုင်ခြင်းမရှိ၊ အကျိုးပေး မြန်ဆန်လှသော ကံသော်မှ ခုနစ်ရက်အတွင်း၌ အကျိုးပေးသည်။ ဘာအကျိုးကိုမျှ ပေးအပ်ခြင်းမရှိသော ရင့်ကျက်ခွင့်မရသည့် ကံတွေလည်း ရှိသည်ဟု သိရပေသည်။</p> <h3>ကံကိစ္စလေးမျိုး</h3> <p>အထက်တွင် တင်ပြခဲ့သည်မှာ လူသားတို့ နေ့စဉ်လုပ်ကိုင်ပြောဆိုမှု တွေးကြံ မှု၌ စိတ်ဖြစ်တိုင်း ပါဝင်နေသော စေတနာကံ၏ အကျိုးပေးချိန်ကာလကို ခွဲပြခဲ့ခြင်း ဖြစ်၏။</p> <p>ဤစေတနာကံသည် အကျိုးပေးချိန် ကာလအားဖြင့်သာ ကွဲပြားသည် မဟုတ်သေး၊ ဆောင်ရွက်ချက်လုပ်ငန်းအနေဖြင့်လည်း ကွဲပြားလျက်ရှိသည်။ အကျိုး တရပ်ကို ကိုယ်တိုင် ဖြစ်ပေါ်စေသည့် ကံမျိုးလည်းရှိ၏။ စိတ်တွေ ရုပ်တွေကို ထိုက်သင့်သလို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် ဤကံမျိုးကို “ဇနကကံ” ဟု ခေါ်ပါသည်။ တချို့ကံမှာမူ မိမိကိုယ်တိုင် အကျိုးကို မဖြစ်စေဘဲ အခြားကံများအကျိုးပေးခွင့် ရအောင် ကူညီပေးပါသည်။ ဤကံကို “ဥပတ္တမ္ဘကကံ” ဟု ဆိုပါသည်။ ကုသိုလ် ကံက အခြားသော ကုသိုလ်ကံကို ထောက်ခံပေးပြီး အကုသိုလ်ကံက အခြားသော အကုသိုလ်ကံ ရင့်ကျက် အားသန်လာအောင် ကူညီပါသည်။</p> <p>အချို့သော ကုသိုလ်ကံသည် အကုသိုလ်ကံ အကျိုးပေးခွင့် မရှိအောင်၊ ပေးထားသည့်အကျိုး မဖွံ့ဖြိုးအောင် ကပ်၍ နှိပ်စက်တတ်သည်။ အချို့သော<br> <br>စာမျက်နှာ-189 <hr> အကုသိုလ်ကံလည်း ကုသိုလ်ကံအကျိုး မပေးရအောင်၊ အကျိုး မဖွံ့ဖြိုး မထွန်းကား အောင် ကပ်၍ ညှင်းဆဲတတ်ပြန်ပါသည်။ ထိုသို့ အခြားသောဆန့်ကျင့်ဘက်ကံကို နှိပ်စက်ဟန့်တားသည့် ကံနှစ်မျိုးကို “ဥပပီဠကကံ” ဟု သတ်မှတ်ကြ၏။</p> <p>အင်အားကြီးလှသည့် ကုသိုလ်ကံသည် အကုသိုလ်ကံစွမ်းကို တခါတည်း ဖြတ်ချ တတ်၏။ အားကြီးသော အကုသိုလ်ကံကလည်း အားပျော့သော ကုသိုလ်ကံသတ္တိ စွမ်းရည်ကို ပယ်ဖျက်နိုင်သည်။ ကံတစ်ပါး၏ စွမ်းရည်ကို ဟန့်တားဖျက်ဆီးသော ဤကံမျိုးကို “ဥပစ္ဆေဒကကံ” ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။</p> <p>ခန္တီဝါဒီရှင်ရသေ့ကို စော်ကား၍ ကာလာဗုမင်း မြေမျိုသေရခြင်းသည် ကုသိုလ်ကံ အကျိုးဖြစ်သော လူ့ဘဝမင်းအဖြစ်ကို အကုသိုလ်ကံက ဖြတ်ချလိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ရှင်အင်္ဂုလိမာလ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် (ကုသိုလ်)ကို ရသောအခါ လူသတ်မှုအကုသိုလ် များ ပျက်ပြယ်ကုန်၏။ ကုသိုလ်က အကုသိုလ်ကံကို သတ်ခြင်းမျိုးတည်း။ ဤကား လုပ်ငန်းကိစ္စအားဖြင့် ကံလေးမျိုးခွဲခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>အလှည့်ကျတာဝန်ယူသော ကံလေးမျိုး</h3> <p>လာမည့်ဘဝသစ်၌ အလှည့်ကျ အကျိုးပေးမှုနှင့် စပ်လျဉ်း၍လည်း “ကံ” လေးမျိုးခွဲကြသေး၏။ မိဘကို သတ်ခြင်းကဲ့သို့ အပြစ်ကြီးလေးသော “ပဉ္စနန္တရိယကံ” ဈာန်ရခြင်းကဲ့သို့ ထွတ်မြတ်သော “မဟဂ္ဂုတ်ကံ”တို့သည် အခြားမည်သည့်ကံကိုမျှ အခွင့်မပေးဘဲ မိမိတို့ကိုယ်တိုင် ပဋိသန္ဓေကျိုး ပေးကြသည်။ ဤကံမျိုးကို “ဂရုကံ” (အင်အားစွမ်းရည် ကြီးလှသောကံ) ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ကြီးလေးသည့်ကံ မရှိသောသူများ၌ သေခါနီးတွင် ပြုလုပ်သော၊ သေခါနီးတွင် ပေါ်လာသော (ကုသိုလ်၊ သို့မဟုတ် အကုသိုလ်)ကံက ဘဝသစ်၌ အကျိုးပေး၏။ ပဋိသန္ဓေဝိညာဉ်ကို ဖြစ်စေ၏။ ဤကံမျိုးကို “အာသန္နကံ” ဟု ခေါ်၏။ ဘဝကူး ကောင်းရေးအတွက် အထူးသတိပြုရမည့်အချက်တည်း။</p> <p>အကယ်၍ သေခါနီး၌ ထူးထူးခြားခြား အာသန္နကံမရှိလျှင် တစ်ဘဝတာလုံး မိမိလေ့ကျင့်ခဲ့သည့် (ကုသိုလ်၊ သို့မဟုတ် အကုသိုလ်ကံ) ကံတစ်မျိုးမျိုးက ဝင်လာပြီး ဘဝသစ်အတွက် အကျိုး(ပဋိသန္ဓေဝိညာဉ်)ကို ဖြစ်စေသည်။ ဤကံမျိုးကို “အာစိဏ္ဏကံ” (အလေ့အကျင့်များခဲ့သောကံ)ဟု ဆိုသည်။</p> <p>ထိုသုံးမျိုးမှ အလွတ်ဖြစ်သော ကံတစ်မျိုးကို “ကဋတ္တာကံ” (ပြုကာခွကာ မတ္တကံ)ဟု ခေါ်လေသည်။ အထက်ပါ ကံသုံးမျိုး အကျိုးပေးခွင့် မကြုံလျှင် ဤကဋတ္တာကံများက အကျိုးပေးကြလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-190 <hr> နေ့စဉ်ဘဝတွင် လက်တွေ့ အသုံးကျရုံမျှ အကျဉ်းတင်ပြပါသည်။ အကျယ်ကိုမူ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂြိုဟ် စသည်၌ ရှုပါ။</p> <h3>ကံချင်းမတူ လူချင်းမတူ</h3> <p>ဘုရားရှင်လက်ထက်ဝယ် သုဘလုလင်သည် လူချင်းတူပါလျက် တစ်ဦးနှင့် တစ်ဦး အကျိုးပေးထူးခြားပုံကို မြင်ရသဖြင့် မရှင်းလင်းသည့်အတွက် တစ်ဆယ့်လေးချက် သော ပြဿနာတို့ကို လျှောက်ထားရာ၌ ဘုရားရှင်ဖြေတော်မူပုံကို ယခု ရဟန်း ရှင်လူအများ နားလည်သဘောပေါက်စေရန် အကျဉ်းချုံး၍ ရေးသားဖော်ပြပါမည်-</p> <h4>၁။ အချို့မှာ အသက်တိုရခြင်း</h4> <p>ဤလောက၌ အချို့သော မိန်းမယောက်ျားတို့သည် သတ္တဝါတို့အပေါ်၌ သနားခြင်းကင်းမဲ့လျက် သူတပါး၏အသက်ကို ရက်ရက်စက်စက် သတ်ဖြတ်လေ့ ရှိ၏။ ထိုသူမျိုးသည် သေလျှင် ငရဲသို့ ကျရောက်တတ်၏။ (ရှေးက ကုသိုလ်ကံ တစ်ခုခု၏ ထောက်ပံ့မှုကြောင့်) ငရဲသို့ မကျဘဲ လူ့ပြည်သို့ရောက်လျှင် ကြာရှည်စွာ နေခွင့်မရ။ အသက်တိုရလေသည်။</p> <h4>၂။ အချို့မှာ အသက်ရှည်ရခြင်း</h4> <p>ဤလောက၌ အချို့သော မိန်းမယောက်ျားတို့ကား သတ္တဝါတို့အပေါ်၌ သနား ကြင်နာ ကရုဏာထားလျက် သူ့အသက်သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်၏။ ထိုသူများသည် သေလျှင် အထက်နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရတတ်၏။ နတ်ပြည်မရောက်ဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ပြန်လျှင်လည်း အသက်ရှည်စွာ နေကြရလေသည်။</p> <h4>၃။ အချို့မှာ အနာရောဂါများရခြင်း</h4> <p>ဤလောက၌ အချို့သော မိန်းမယောက်ျားတို့သည် တစ်စုံတစ်ယောက်သော သတ္တဝါကို လက်ဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ခဲ,တုတ်,ဓား စသော လက်နက်ဖြင့်သော် လည်းကောင်း ညှင်းဆဲလေ့ရှိ၏။ ထိုသူမျိုးသေလျှင် ငရဲသို့ ကျရောက်တတ်၏။ ငရဲမကျဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ရလျှင် ရောဂါထူပြော အနာပေါလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-191 <hr> <h4>၄။ အချို့မှာ အနာရောဂါကင်းရှင်းရခြင်း</h4> <p>ဤလောက၌ အချို့သော မိန်းမယောက်ျားတို့သည် တစ်စုံတစ်ယောက်သော သတ္တဝါကို လက်ဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ခဲ,တုတ်,ဓား စသော လက်နက်တို့ဖြင့် သော်လည်းကောင်း ညှင်းဆဲနှိပ်စက်လေ့မရှိ။ ထိုသူမျိုးသည် သေလျှင် အထက် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရတတ်၏။ နတ်ပြည် မရောက်ဘဲ လူ့ပြည်သို့ရောက်လျှင်ကား အနာရောဂါ ကင်းရှင်းရပေသည်။</p> <h4>၅။ အချို့မှာ အရုပ်ဆိုးရခြင်း</h4> <p>ဤလောက၌ အချို့သောမိန်းမယောက်ျားတို့သည် အလွန်ဒေါသကြီး၏။ အနည်းငယ် စကားပြောစရာရှိလျှင် သူတပါးကို ထိပါးပုတ်ခတ်၍ ပြောဆိုလေ့ ရှိ၏။ ထိုသူမျိုးသေလျှင် ငရဲသို့ ကျရောက်တတ်၏။ ငရဲမကျဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်လျှင် မျက်နှာပုပ်သိုး အရုပ်ဆိုးတတ်လေသည်။</p> <h4>၆။ အချို့မှာ ရုပ်အဆင်းလှခြင်း</h4> <p>ဤလောက၌ အချို့သောမိန်းမယောက်ျားတို့သည် ဒေါသမထွက်၊ သူတပါး၏ အပြစ်ကို ပြောဆိုလေ့မရှိ၊ စိတ်ကြည်လင်အေးမြသူဖြစ်၏။ ထိုသူသေလျှင် နတ်ပြည် သို့ ရောက်ရတတ်၏။ နတ်ပြည်သို့ မရောက်ဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ရလျှင်လည်း ကြည်လင်လှပသော အဆင်း (ရုပ်ချောခြင်း)ကို ရရှိပေသည်။</p> <h4>၇။ အချို့မှာ ခြွေရံစိုးမိုး တန်ခိုးအာဏာနည်းပါးရခြင်း</h4> <p>ဤလောက၌ အချို့သော မိန်းမယောက်ျားတို့သည် ဣဿာ(ငြူစူခြင်း) တရားအားကြီး၏။ ထိုသူမျိုးသေလျှင် ငရဲသို့ကျရောက်တတ်၏။ ငရဲမကျဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ရလျှင်လည်း ခြွေရံစိုးမိုးတန်ခိုးအာဏာ နည်းပါးရလေသည်။</p> <h4>၈။ အချို့မှာ ခြွေရံစိုးမိုး တန်ခိုးအာဏာကြီးမားရခြင်း</h4> <p>ထိုကဲ့သို့ ဣဿာ(ငြူစူခြင်း) တရားမရှိသောသူသည် သေလျှင် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရတတ်၏။ နတ်ပြည်သို့ မရောက်ဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ရလျှင်လည်း နာမည် ကျော်ကြား ခြွေရံများ၍ တန်ခိုးအာဏာဩဇာ ကြီးမားရပေသည်။</p> <p>မှတ်ချက် ။ ။ သူတပါးတို့၏ ကံ, ဉာဏ်, ဝီရိယအားလျော်စွာ စည်းစိမ် ဥစ္စာ ပေါများခြင်း၊ ဂုဏ်သိန်ကြီးမားခြင်း၊ ထင်ရှား ကျော်စောခြင်း၊ တတ်သိလိမ္မာခြင်း စသည်ကို မနာလိုမှု၊ မကြည့်နိုင်မှု၊ စောင်းမြောင်းမှု၊ (မျက်စောင်းထိုးကြည့်မှု) ငြူစူမှု၊ (သည်လိုယုန်တော့<br> <br>စာမျက်နှာ-192 <hr> ချုံတိုင်းမှာရှိရဲ့၊ ဇီးကွက်လောက်တော့ ငှက်တိုင်းလှရဲ့၊ စသည်ဖြင့် နှုတ်ခမ်းစူ၍ ပြောဆိုမှုများသည် အတွင်းက ဣဿာတရား အစွမ်းပင်တည်း။</p> <h4>၉။ အချို့မှာ ဥစ္စာမဲ့မွဲ ဆင်းရဲရခြင်း</h4> <p>ဤလောက၌ အချို့သောမိန်းမယောက်ျားတို့သည် စွန့်ကြဲပေးကမ်း လှူဒါန်း လေ့မရှိ၊ မစ္ဆေရ (ဝန်တိုခြင်း)တရား အလွန်အားကြီး၏။ ထိုသူမျိုးသေလျှင် ငရဲသို့ ကျရောက်တတ်၏။ ငရဲမကျဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ရလျှင်လည်း ဥစ္စာမဲ့မွဲ ဆင်းရဲ ရလေ၏။</p> <h4>၁၀။ အချို့မှာ ဥစ္စာပြည့်စုံ ကုံလုံကြွယ်ဝခြင်း</h4> <p>ထိုကဲ့သို့ မစ္ဆေရ (ဝန်တိုခြင်း) တရားမရှိဘဲ စွန့်ကြဲပေးကမ်း လှူဒါန်းလေ့ရှိသော သူသည် သေလျှင် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရ၏။ နတ်ပြည်သို့ မရောက်ဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ရလျှင်လည်း ဥစ္စာပြည့်စုံ ကုံလုံကြွယ်ဝရပေသည်။</p> <p>မှတ်ချက် ။ ။ မိမိ၌ ရှိသောပစ္စည်း၊ မိမိနှင့်သက်ဆိုင်သော ပစ္စည်းများကို သူတပါးနှင့် မဆက်ဆံစေလိုမှု၊ မပေးကမ်း, မလှူဒါန်းရက်မှုကိုလည်းကောင်း၊ မိမိ၏ စည်းစိမ်ဂုဏ်သိန်မျိုး သူတပါးရမှာ စိုးရိမ်ခြင်းကို လည်းကောင်း မစ္ဆေရ (ဝန်တိုခြင်း)ဟု ခေါ်သည်။</p> <h4>၁၁။ အချို့မှာ အမျိုးယုတ်ရခြင်း</h4> <p>ဤလောက၌ အချို့သော မိန်းမယောက်ျားတို့သည် အလွန်မာန်မာနကြီး၏။ (သူတပါးကို အထင်အမြင်သေး၏။ ကိုယ့်ကိုယ်ကို အထင်ကြီး၏။ ရိုသေ လေးစားထိုက် သူကိုမျှ ရိုသေလေးစားရမှန်း မသိတတ်။ ထိုသူမျိုးသေလျှင် ငရဲသို့ ကျရောက်တတ်၏။ ငရဲမကျဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ရလျှင်လည်း အောက်ကျ နောက်ကျ ယုတ်ညံ့သော အမျိုး၌ ဖြစ်ရ၏။</p> <h4>၁၂။ အချို့မှာ အမျိုးမြတ်ရခြင်း</h4> <p>ထိုကဲ့သို့ မာန်မာနမကြီးဘဲ ရိုသေလေးစားထိုက်သူကို ရိုသေလေးစားလေ့ ရှိသောသူသည် နတ်ပြည်သို့ရောက်ရတတ်၏။ နတ်ပြည်သို့ မရောက်ဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ရလျှင်လည်း မြင့်မြတ်သောအမျိုး၌ ဖြစ်ရရိုးရှိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-193 <hr> <h4>၁၃။ အချို့မှာ အသိအလိမ္မာဉာဏ်ပညာ နည်းပါးရခြင်း</h4> <p>ဤလောက၌ အချို့သော မိန်းမယောက်ျားတို့သည် ပညာရှိပုဂ္ဂိုလ်တို့ထံသို့ ချဉ်းကပ်၍ ကုသိုလ်, အကုသိုလ်ကိုလည်းကောင်း၊ အပြစ် ရှိ,မရှိကိုလည်းကောင်း၊ မိမိမှီဝဲထိုက်, မမှီဝဲထိုက်သော အရာကိုလည်းကောင်း၊ နောင်သံသရာဝယ် ကြာရှည် လေးမြင့် ဖွံ့ဖွံ့ဖြိုးဖြိုး အကျိုးပေးမည့် တရားအချက်တို့ကိုလည်းကောင်း မေးမြန်း လေ့မရှိ၊ ထင်မိထင်ရာပြု၍ ဒုစရိုက်များသဖြင့် ထိုသူမျိုးသေလျှင် ငရဲသို့ကျရောက် တတ်၏။ ငရဲမကျဘဲ လူ့ပြည်သို့ရောက်ရလျှင်လည်း အသိအလိမ္မာ ဉာဏ်ပညာကင်း လူဖျင်း, လူအ, လူမိုက် ဖြစ်ရလေသည်။</p> <h4>၁၄။ အချို့မှာ အသိအလိမ္မာဉာဏ်ပညာ ကြီးမားရခြင်း</h4> <p>ထိုကဲ့သို့သော တရားအချက်တို့ကို နှစ်သက်ကြည်ဖြူ နာယူမေးမြန်းလေ့ရှိသော သူသည်ကားသေလျှင် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ရတတ်၏။ နတ်ပြည်သို့ မရောက်ဘဲ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ရလျှင်လည်း အသိ အလိမ္မာ ဉာဏ် ပညာ ကြီးမားလျက် ထက်မြက်သော အခြေအနေကို ရတတ်ပေသည်။</p> <p>လိုရင်းအချုပ်မှာ “ဘယ်သူမပြု မိမိမှု” ဟူသည်နှင့်အညီ ရှေးရှေးက ပြုခဲ့သော အမှု (ကံ) အားလျော်စွာ ကောင်းကျိုးနှင့် မကောင်းကျိုးကို ရကြလေသည်။<br> (ဥပရိပဏ္ဏာသပါဠိတော်၊ ဝိဘင်္ဂဝဂ်၊ စူဠကမ္မဝိဘင်္ဂသုတ်)<br> <br>စာမျက်နှာ-194 <hr> <h3>အခန်း (၄) ဒုစရိုက်နှင့် သုစရိုက်</h3> <h4>ဒုစရိုက် (၁၀)ပါး အပြား (၄၀)</h4> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ကျမ်းဂန်များစွာတို့တွင် မကောင်းသော အကျင့်ကို ကျင့်ကုန်သောသူတို့အား အပါယ်ငရဲစသည်တို့၌ ခံစားပုံကို ဝတ္ထုဇာတ်လမ်း သက်သေဖြင့် မှတ်တမ်းတင် ဟောကြားတော်မူခဲ့၏။ ကောင်းမှုကုသိုလ်ကို ပြုကုန်သော (ဝါ) ကောင်းသော အကျင့်ကို ကျင့်ကုန်သော (ဝါ) မကောင်းသောအကျင့်စရိုက်မှ ရှောင်ကြဉ်ကုန်သော သူတို့အား ကောင်းကျိုး သုခ ခံစားရပုံများကိုလည်း ဟောကြားတော်မူခဲ့၏။ သို့ဖြစ်၍ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်ကောင်းတစ်ယောက် ဖြစ်လိုသော သူတို့သည် မြတ်ဗုဒ္ဓ ဟောကြားတော်မူခဲ့သော မြတ်ဓမ္မတို့ကို လိုက်နာကျင့်သုံး လေ့လာသင့်ကြပေသည်။</p> <h4>ကာယဒုစရိုက်-ကာယကံ (၃)ပါး</h4><br> (၁) ပါဏာတိပါတ = သူ့အသက်သတ်မှု၊<br> (၂) အဒိန္နာဒါန = အရှင်သည် ကိုယ်နှုတ်တို့ဖြင့် မပေးအပ်သော သူ့ဥစ္စာကို ခိုးမှု၊<br> (၃) ကာမေသုမိစ္ဆာစာရ = ကာမဂုဏ်တို့၌ ယုတ်ယုတ်မာမာကျင့်မှု၊</p> <h4>ဝစီဒုစရိုက်-ဝစီကံ (၄)ပါး</h4><br> (၄) မုသာဝါဒ = မုသားပြောဆိုမှု၊</p> <p>(၅) ပိသုဏဝါစာ = ချောပစ်ကုန်းတိုက်မှု (ချစ်သူနှစ်ဦး ကွဲသွားအောင် သို့မဟုတ် မိမိအား ချစ်လာအောင် ချစ်သူနှစ်ဦးကို ရန်တိုက်ပေးမှု)၊</p> <p>(၆) ဖရုသဝါစာ = ကြမ်းကြမ်းတမ်းတမ်း အယုတ်တမာဆဲဆိုမှု၊<br> (၇) သမ္ဖပ္ပလာပ = ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ပြောဆိုမှု။<br> <br>စာမျက်နှာ-195 <hr> <h3>မနောဒုစရိုက်-မနောကံ (၃)ပါး</h3> (၈) အဘိဇ္ဈာ = သူတပါးစည်းစိမ်ကို “ငါ့ဟာ ဖြစ်လျှင် ကောင်းလေစွ”ဟု မတရားကြံစည်မှု၊<br> (၉) ဗျာပါဒ = သေကျေပျက်စီးသွားလျှင် ကောင်းလေစွဟု သူတပါးကို ပြစ်မှားမှု၊<br> (၁၀) မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ = အယူမှားမှု (ကံ,ကံ၏အကျိုးကို မယုံကြည်မှု)။</p> <p>ဤဒုစရိုက်ဆယ်ပါးကို အပါယ်ရောက်ကြောင်း မကောင်းသော ခရီးလမ်း “အကုသလကမ္မပထတရား”ဟုလည်း ခေါ်ဆို၏။ ယင်း အကုသလကမ္မပထ တရား ၁၀-ပါးကို-<br> (၁) ကိုယ်တိုင်ပြုလုပ်ခြင်း၊<br> (၂) သူတပါးကို ပြုလုပ်ခိုင်းခြင်း၊<br> (၃) ဒုစရိုက်ပြုလျှင် ရနိုင်မည့် လောကီအကျိုးကို ပြောပြ၍ တိုက်တွန်းခြင်း၊</p> <p>(၄) သူတပါးတို့ အလိုအလျောက် ပြုနေသည်ကို ဝမ်းမြောက်သဘောတူခြင်း- ဤလေးမျိုးဖြင့် မြှောက်လိုက်လျှင် ဒုစရိုက် (၄၀) ဖြစ်လာ၏။</p> <p>သက်သတ်, ခိုးမှု၊ ကာမေသု၊ သုံးခု ကာယကံ။<br> လှည့်စား, ရန်တိုက်၊ မိုက်မိုက်ကန်းကန်း၊<br> နှုတ်ကြမ်းလေ့ခြင်း၊ ပြိန်ဖျင်းစကား၊<br> ပြောဆိုငြား၊ လေးပါး ၀စီကံ။<br> သူ့ဥစ္စာမှန်၊ မတရားကြံ၍၊ ဖောက်ပြန်သေကျေ၊<br> ပျက်စေလိုငြား၊ အယူမှား၊ သုံးပါး မနောကံ၊<br> (ဆရာတော်အရှင်ဇနကာဘိဝံသ)</p> <p>အင်္ဂုတ္တိုရ်တိကနိပါတ် ပဌမ ပဏ္ဏာသက ရထကာရဝဂ် သတ္တမသုတ်၌ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် သံသရာဘေးကို မြော်တွေးရှုတတ်သော ရဟန်းတို့အား-<br> “ရဟန်းတို့..... ကာယဒုစရိုက်, ဝစီဒုစရိုက်, မနောဒုစရိုက်ဟူသော တရားသုံးမျိုး <br> <br>စာမျက်နှာ-196 <hr> တို့သည် မိမိကိုယ်ကို နှိပ်စက်ဖို့ရာလည်း ဖြစ်ကုန်၏။ သူတပါးကို နှိပ်စက် ဖို့ရာလည်း ဖြစ်ကုန်၏။ မိမိ သူတပါး နှစ်ဦးသားတို့ကို နှိပ်စက်ဖို့ရာလည်း ဖြစ်ကုန်၏”ဟု ဟောတော်မူ၏။</p> <p>“ကာယသုစရိုက်, ဝစီသုစရိုက်, မနောသုစရိုက်ဟူသော တရားသုံးမျိုးတို့ကား မိမိကိုယ်ကို နှိပ်စက်ဖို့ရာလည်း မဖြစ်ကုန်၊ သူတပါးတို့ကို နှိပ်စက်ဖို့ရာလည်း မဖြစ်ကုန်၊ မိမိသူတပါး နှစ်ဦးသားတို့ကို နှိပ်စက်ဖို့ရာလည်း မဖြစ်ကုန်” ဟု ဟောတော်မူ၏။</p> <h3>သုစရိုက် (၁၀)ပါး အပြား (၄၀)</h3> <h3>ကာယသုစရိုက်-ကာယကံ (၃)ပါး</h3> <p>(၁) ပါဏာတိပါတဝိရတိ = သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်မှု၊</p> <p>(၂) အဒိန္နာဒါနဝိရတိ = အရှင်သည် ကိုယ်နှုတ်တို့ဖြင့် မပေးအပ်သော သူတပါးဥစ္စာကို ခိုးယူခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်မှု၊</p> <p>(၃) ကာမေသုမိစ္ဆာစာရဝိရတိ = ကာမဂုဏ်တို့၌ ယုတ်ယုတ်မာမာ ကျင့်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်မှု။</p> <h3>ဝစီသုစရိုက်-ဝစီကံ (၄)ပါး</h3> <p>(၄) မုသာဝါဒဝိရတိ = မဟုတ်မမှန် ပြောဆိုခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်မှု၊<br> (၅) ပိသုဏဝါစာဝိရတိ = ချောပစ်ကုန်းတိုက်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်မှု၊<br> (၆) ဖရုသဝါစာဝိရတိ = ကြမ်းကြမ်းတမ်းတမ်း အယုတ်တမာ ဆဲဆိုခြင်း ရှောင်ကြဉ်မှု၊<br> (၇) သမ္ဖပ္ပလာပဝိရတိ = ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို ပြောဆိုခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်မှု။</p> <h3>မနောသုစရိုက်-မနောကံ (၃)ပါး</h3> <p>(၈) အနဘိဇ္ဈာ = သူတပါးစည်းစိမ်ကို “ငါ့ဟာဖြစ်လျှင် ကောင်း လေစွ”ဟု မတရားကြံစည်ခြင်းကို မပြုမှု၊</p> <br>စာမျက်နှာ-197 <hr> (၉) အဗျာပါဒ = သေကျေပျက်စီးသွားလျင် ကောင်းလေစွဟု သူတပါးအား ပြစ်မှားခြင်းကို မပြုမှု၊</p> <p>(၁၀) သမ္မာဒိဋ္ဌိ = အယူမှားခြင်း၊ ကံကံ၏အကျိုးကို မယုံကြည်ခြင်းကို မဖြစ်စေမူ၍ ကောင်းသောအယူကို ယူမှု။</p> <p>ဤသုစရိုက် (၁၀)ပါးကို “ကုသလကမ္မပထ” တရား ဆယ်ပါးဟုလည်း ခေါ်၏။ လူ့ပြည်နတ်ပြည်ရောက်ကြောင်း “ကုသလကမ္မပထ” တရား (၁၀)ပါးကို-<br> (၁) ကိုယ်တိုင်ပြုခြင်း၊<br> (၂) သူတပါးကို ပြုဖို့ရန် စေခိုင်းခြင်း၊<br> (၃) သုစရိုက်၏ အကျိုးကျေးဇူးကို ပြောပြ တိုက်တွန်းခြင်း၊</p> <p>(၄) သူတပါးတို့ အလိုအလျောက် ပြုနေသည်ကို သဘောတူခြင်း၊ ဤလေးပါးဖြင့် မြှောက်ပွားပါက သုစရိုက် (၄၀) ဖြစ်လာ၏။</p> <p>သုစရိုက်ပြိုင်၊ ဤဆယ်ခိုင်ကို၊ ကိုယ်တိုင်ပြုငြား၊ သူတပါးခိုင်းတုံ၊ ဂုဏ်ကို ပြောပြ၊ ဝမ်းမြောက်ကြပြန်၊ လေးဆယ်မှန်၊ မြှောက်ဟန် သဘောပိုက်။<br> (ဆရာတော်အရှင်ဇနကာဘိဝံသ)</p> <h3>ဒုစရိုက်အပြစ်နှင့် သုစရိုက်အကျိုး သက်သေပြဝတ္ထုများ</h3> <h3>ပါဏာတိပါတဒုစရိုက်အပြစ်ပြ နွားသတ်သမားဝတ္ထု</h3> <p>လွန်လေပြီးသောအခါက သာဝတ္ထိပြည်၌ နွားသတ်သမား တစ်ယောက်ရှိ၏။ သူသည် နွားတို့ကို ကိုယ်တိုင်လည်း သတ်၍စား၏။ အရောင်းအဝယ်လည်း ပြု၏။ နွားသားမပါလျှင် ထမင်းမစားနိုင်သည်အထိ နွားသားကို ခုံမင်နှစ်သက်၏။ တစ်ခါ သော် သူစားရန်အတွက် ထားသော နွားသားကို ရင်းနှီးသော မိတ်ဆွေတစ်ဦးက ခင်မင်မှုဖြင့် ဇွတ်ယူသွားသောကြောင့် သူ၏ဇနီးသည်က ထိုနေ့တွင် အမဲသား မပါဘဲ အခြားဟင်းလျာများဖြင့် ထမင်းပွဲကို ပြင်ဆင်၍ ကျွေးမွေး၏။ နွားသတ် ယောက်ျားသည် ထမင်းပွဲတွင် အမဲသားမပါသည်ကို သည်းမခံနိုင်သောကြောင့် ခြံထဲမှ နွားတစ်ကောင်၏ လျှာကို ဓားဖြင့်လှီး၍ အိမ်ရှင်မအား အချက်ခိုင်း၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-198 <hr> ထိုထမင်းပွဲတွင် စားရန် အမဲသားကို လျှာပေါ်သို့ တင်လိုက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ထိုနွားသတ်သမားယောက်ျား၏ လျှာသည် အရင်းမှပြတ်၍ စားနေသော ထမင်းခွက် ထဲသို့ ကျလေ၏။ သူပြုသော အကုသိုလ်ကံနှင့်အညီ ဆင်းရဲသော ဝေဒနာကို ခံစားရ၏။ ခံတွင်းမှ သွေးများ ယိုစီး၍ နေအိမ်ကိုပတ်ပြီး နွားကဲ့သို့ အော်မြည် လျက် သေ၏။ သေပြီးနောက် အဝီစိငရဲတွင် ကာလကြာမြင့်စွာ ပါဏာတိပါတ အကုသိုလ်ဒုစရိုက်ကံ၏ အပြစ်ကို ကြီးလေးစွာ ခံရရှာလေ၏။<br> (ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာ။ ဒုတိယအုပ်၊ မလဝဂ်၊ ဂေါယာတကဝတ္ထု)</p> <h3>ပါဏာတိပါတဝိရတိ သုစရိုက်အကျိုးပြ စက္ကနညီနောင်ဝတ္ထု</h3> <p>သီဟိုဠ်ကျွန်းတွင် စူဠစက္ကနနှင့် မဟာစက္ကနဟူ၍ ညီအစ်ကိုနှစ်ယောက် ရှိ၏။ သူတို့၏ မိခင်၌ ရောဂါဝေဒနာ စွဲကပ်ရာ ဆေးဆရာဖြစ်သူက လတ်လတ်ဆတ်ဆတ် ယုန်သားကို စားရလျှင် ဝေဒနာပျောက်ကင်းမည်ဟု ဓာတ်စာပေးသောကြောင့် အစ်ကိုက ညီအား ယုန်ဖမ်း၍ ယူစေရန် စေခိုင်းလိုက်၏။</p> <p>ညီငယ် စက္ကနသည် တောသို့သွား၍ ထောင်ချောက်ဆင်ပြီး ဖမ်းယူရာ ယုန် တစ်ကောင်သည် စက္ကန၏ထောင်ချောက်တွင်မိလျက် ကြောက်လန့်တကြား “ကရိ ကရိ” ဟူသောအသံကို အော်မည်၏။ သေဘေးကြောက်၍ အော်မြည်နေသော ယုန်ကလေး၏ ဖြစ်အင်ကို မြင်ရသောအခါ စက္ကန၏ စိတ်တွင် ကိုယ်ချင်းစာတရား ဖြစ်ပွားလေ၏။</p> <p>“ငါ၏မိခင် အသက်ရှင်ရေးအတွက် ဤယုန်သူငယ်ကလေး သေရရှာ တော့မည်။ ငါ၏မိခင် ရောဂါပျောက်, မပျောက်ကိုကား တပ်အပ်သေချာ မသိရ။ ယုန်သည်ကား သူ၏အဖော်များနှင့်ကွဲ၍ သေရရှာတော့မည်၊ ကံတရားအတိုင်းရှိပါစေ”ဟု သနားကြင်နာသော စိတ်ဖြင့် ယုန်ကလေးကို ထောင်ချောက်မှ လွှတ်လိုက်လေ၏။</p> <p>အိမ်သို့ ပြန်လာသောအခါ အစ်ကိုဖြစ်သူက ဆီး၍ မေးသည်တွင် သနား၍ ကိုယ်ချင်းစာစိတ်ဖြင့် မိပြီးသားယုန်ကို ပြန်လွှတ်ခဲ့ကြောင်း အကျိုးအကြောင်း ပြန်ပြောရာ “မိခင်အရင်းထက် တိရစ္ဆာန်ကို သနားစရာ လိုသေးသလား” ဟု ကြိမ်းမောင်း ဆူပူခြင်းကို ခံရလေ၏။</p> <p>ညီငယ်ဖြစ်သူ စက္ကနလုလင်သည် မိခင်၏အနီးသို့ သွား၍ ခြေဆုပ်လက်နယ် ပြုလျက် “ငါသည် သိတတ်သောအချိန်မှစ၍ သူတပါး၏ အသက်ကို မသတ်စဖူး၊ ဤမှန်သော သစ္စာစကားကြောင့် ငါ့မိခင်၏ ရောဂါဝေဒနာသည် ပျောက်ကင်း ချမ်းမြေ့ပါစေ”ဟု သစ္စာပြုလေ၏။ ပါဏာတိပါတ ဝိရတီသီလကြောင့် စက္ကန၏<br> <br>စာမျက်နှာ-199 <hr> မိခင်သည် ထိုဝေဒနာမှ လုံးဝ ပျောက်ကင်း၍ ချမ်းသာခြင်းသို့ရောက်ခဲ့ရဖူး လေသည်။ (အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာ)</p> <h3>အဒိန္နာဒါနနှင့် အဒိန္နာဒါနဝိရတိ အကျိုးပြဝတ္ထု</h3> <p>လွန်လေပြီးသောအခါက ဗာရာဏသီပြည် ဒိသာပါမောက္ခ ဆရာကြီးတွင် တပည့် ငါးရာတို့ ပညာသင်ကြားလျက် ရှိ၏။ ဆရာကြီးတွင် လှပချောမော၍ ရုပ်အဆင်း အင်္ဂါ ပြေပြစ်သော သမီးချောတစ်ယောက်ရှိရာ တပည့်များ စိတ်ဝင်စားကြကုန်၏။</p> <p>ဆရာကြီးသည် တပည့်တို့၏ အကျင့်စာရိတ္တကို စုံစမ်းလို၍ “တပည့်တို့- မင်းတို့အထဲမှ ငါ့သမီးကို စုံမက်သူသည် မိဘဆွေမျိုးများ မသိအောင် အဝတ် တန်ဆာနှင့် ရွှေငွေဘဏ္ဍာ ဥစ္စာပစ္စည်းများကို ယူဆောင်ခဲ့ကြရမည်။ အကောင်းဆုံး ယူဆောင်နိုင်သူအား ငါ့သမီးနှင့် ထိမ်းမြားလက်ဆက်ပေးစားမည်”ဟု ပြောဆို၏။</p> <p>တပည့်တို့သည် ဆရာကြီး၏စကားကို နားထောင်လိုခြင်း၊ ဆရာကြီး၏ သမီးကို ရလိုခြင်းဟူသော အကြောင်းနှစ်မျိုးကြောင့် မိဘဆွေမျိုးများ မသိအောင် ပစ္စည်း ဥစ္စာကို ခိုးဝှက်၍ ယူဆောင်ပြီးလျှင် သူ့ထက်ငါ အပြိုင် အားကျမခံ ဆရာကြီးထံ အပ်နှံကြကုန်၏။ အကြီးဆုံးတပည့်တစ်ယောက်ကမူ မည်သည့်ပစ္စည်းကိုမျှ မယူမူ၍ ကျောင်းသို့ ပြန်လာ၏။ ထိုအခါ ဆရာကြီးက ကျောင်းသားကြီးကို ခေါ်၍ “အခြားကျောင်းသားများက ငါ၏ သမီးကို စုံမက်၍ ပစ္စည်းများကို အသီးသီး ယူဆောင်လာကြသည်။ မင်းကား ဘာကြောင့် ယူဆောင် မလာရသနည်း” ဟု မေးမြန်း၏။</p> <p>ကျောင်းသားကြီးက “ဘေးလူတွေ မျက်စိဖြင့် မမြင်ကြသော်လည်း မိမိခိုးယူ သည်ကို မိမိ၏စိတ်က ရှေးဦးစွာ သိခြင်း၊ ကိုယ်စောင့်နတ်များက သိခြင်းကြောင့် မကောင်းမှုပြုသူအား ဆိတ်ကွယ်ရာ မရှိနိုင်ဟု ယုံကြည်သောကြောင့် လူကြီးမိဘ များ မသိအောင် ယူဆောင်ခြင်း မပြုပါ” ဟူ၍ ရှင်းပြလေသည်။</p> <p>ဆရာကြီးက တပည့်အားလုံးကို ခေါ်၍ -<br> “တပည့်တို-ဆရာ့အိမ်တွင် ပစ္စည်းဥစ္စာ အပြည့်အစုံ ရှိ၏။ တပည့်တို့၏ အကျင့်စာရိတ္တကို စုံစမ်းလို၍ ပရိယာယ်ဖြင့် ခိုင်းခြင်းသာ ဖြစ်သည်။ သူတပါး မသိအောင်ယူဆောင်ခြင်းသည် အဒိန္နာဒါနကံကို လွန်ကျူးရာရောက်သော ကြောင့် အပြစ်ကြီးလေးလှသည်။ သတိထား၍ ရှောင်ကြဉ်ကြလေ” ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-200 <hr> ဩဝါဒပေးပြီး ရိုးသားသော တပည့်ကြီးကို သမီးချောနှင့် လက်ဆက်ပေး လိုက်လေ၏။ (စတုက္ကနိပါတ်၊ ကာလိင်္ဂဝဂ်၊ သီလဝီမံသနဇာတ်အဋ္ဌကထာ)</p> <h3>ကာမေသုမိစ္ဆာစာရ ဒုစရိုက်အပြစ်ပြ ဣသိဒါသီထေရီမဝတ္ထု</h3> <p>ဣသိဒါသီထေရီမအလောင်းသည် တစ်ခုသော ဘဝ၌ ရွှေပန်းထိမ်သည် ဖြစ်ရာ သူတပါးမယားကို ပြစ်မှားခြင်း ကာမေသုမိစ္ဆာစာရကံကို ကျူးလွန်၏။ ထိုဘဝမှ သေခဲ့သော် ငရဲ၌ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကျခံရ၏။ ငရဲမှ လွတ်သောအခါ ကန်းလည်း ကန်း, ခွင်လည်းခွင်သော ဆိတ်မတစ်ကောင်၏ဝမ်း၌ ပဋိသန္ဓေနေရလေ၏။ အရွယ်သို့ ရောက်လျှင် သူတပါးမယားကို ပြစ်မှားခဲ့ဖူးသော ကံကြောင့် အသို (ဝှေးစေ့) ထုတ် ခြင်းကို ခံရ၏။ နွားထီးဘဝတွင်လည်း အသို(ဝှေးစေ့)ထုတ်ခြင်းကို ခံရ၏။ ထိုဘဝမှ သေလွန်ခဲ့သော် ကျွန်မတစ်ယောက်၏ ဝမ်းတွင် မိမိပြုခဲ့သော သူတပါး မယားကို ပြစ်မှားခြင်းကံကြောင့် မိန်းမ မဟုတ်၊ ယောက်ျား မဟုတ်၊ နပုံပဏ္ဍုက် ဖြစ်၏။ တဖန် စုတေပြန်သော် ဥဇ္ဇေနီပြည်ဝယ် သေဋ္ဌေးသမီးဖြစ်၍ ဣသိဒါသီဟု အမည်တွင်၏။ အရွယ်ရောက်လျှင် သေဌေးသားတစ်ဦးနှင့် ပေးစားထိမ်းမြား၏။ မယားဝတ္တရားနှင့်အညီ ပြည့်စုံအောင် နေထိုင်ပြုစုပါသော်လည်း ပြုမှားမိသော ကာမေသုမိစ္ဆာစာရကံကြောင့် ခင်ပွန်းဖြစ်သူသည် အကောင်းမထင်ဘဲ အိမ်မှ နှင်ချ ခြင်းခံရ၏။</p> <p>ဣသိဒါသီသည် ဒုတိယအကြိမ် ကြွယ်ဝသော သတို့သားတစ်ဦးနှင့် ထိမ်းမြား ပြန်၏။ ကျူးလွန်ခဲ့သော ကာမေသုမိစ္ဆာစာရကံကြောင့် ဒုတိယအကြိမ် အိမ်မှ နှင်ချခံရပြန်၏။</p> <p>ဖခင်ဖြစ်သူသည် လင်ကံဆိုးသော ဣသိဒါသီအား တတိယမြောက် သူတောင်းစား တစ်ဦးကိုခေါ်၍ ပေးစားပြန်၏။ သမက်ဖြစ်သူ သူတောင်းစားအား အိမ်ပေါ်သို ခေါ်ယူပြီး တင်ထား၏။ သူတောင်းစားသည် ဣသိဒါသီ၏ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရ အတိတ်ကံကြောင့် စုံမက်နှစ်သက်ခြင်း မရှိဘဲ ဣသိဒါသီကို စွန့်၍ သူတောင်းစား ဘဝသို့ ပြန်သွားလေ၏။</p> <p>ဤကဲ့သို့ ယူတိုင်းယူတိုင်းသော ယောက်ျားတို့၏ အကြိမ်ကြိမ် စွန့်ပယ်ခြင်းကို ခံရဖန်များသောအခါ သံဝေဂတရားရပြီး ရဟန်းပြုသဖြင့် ကာမတရားတို့ကို စက်ဆုပ်၍ တရားအားထုတ်သောကြောင့် ရဟန္တာထေရီမ ဖြစ်လေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-201 <hr> ထေရီကျော် ဣသိဒါသီသည် ကာမေသုမိစ္ဆာစာရကံကြောင့် ဘဝအဆက်ဆက် ဒုက္ခရောက်ရပုံအကြောင်းကို သူကိုယ်တိုင် ဇာတ်ကြောင်းပြန်၍ ဟောကြား ထားလေသည်။ (ထေရီဂါထာ အဋ္ဌကထာ)</p> <h3>ကာမေသုမိစ္ဆာစာရဝိရတိ သုစရိုက်အကျိုးပြ မဟာပဒုမမင်းသားဝတ္ထု</h3> <p>လွန်လေပြီးသောအခါက ဗာရာဏသီပြည် ဗြဟ္မဒတ်မင်းကြီး စိုးအုပ်၏။ ဂေါတမဘုရားအလောင်းသည် ထိုမင်း၏ သားတော်ဖြစ်၏။ ပဒုမမင်းသားဟု အမည်တွင်၏။ မင်းသား၏မိခင် ကွယ်လွန်သောအခါ ဖခင်ဘုရင်ကြီးသည် မိဖုရား တစ်ဦးကို အဂ္ဂမဟေသီမိဖုရားကြီးအဖြစ် တင်မြှောက်၏။ ထို့နောက် ဖခင်ဘုရင် ကြီးသည် ပစ္စန္တရစ်အရပ်သို့ သူပုန်ရန် နှိမ်နင်းရန် သွားလေ၏။ ထိုအချိန်တွင် မိထွေးဖြစ်သူ မိဖုရားကြီးသည် ပဒုမမင်းသား၏ ရုပ်ရည်အဆင်းကို တပ်မက် နှစ်သက်၍ အဆောင်သို့ခေါ်ယူပြီးလျှင် ကိလေသာစိတ် ယိုဖိတ်ကာ ကာမတို့ဖြင့် အမျိုးမျိုးဖြားယောင်း၏။ ကာမနှင့်စပ်သော စကားကို ပြောဆို၏။ ပဒုမမင်းသား သည် အမှောင်ဆုံးသော အမှောင်ကို အသိဖြင့် ခွာရှောင်လျက် “အရှင်မ-မတော်လှပါ။ အရှင်မသည် ဖခင်၏ မိဖုရားကြီးဖြစ်၍ မိခင်အရာ၌ တည်ပါသည်။ လင်ရှိ မယားလည်း ဖြစ်ပါသည်။ အပြစ်ကြီးလေး၍ မလျော်ကန်လှပါဘုရား”ဟု ပြန်ပြော လေ၏။</p> <p>သုံးကြိမ်သုံးခါ ဖြားယောင်းပါသော်လည်း မရ၍ မိဖုရားကြီးသည် မင်းကြီးအား ပဒုမမင်းသားက ကာမကို အနိုင်အထက်ပြု၍ ကြံစည်ခြင်း ခံရကြောင်း မိန်းမတို့ မာယာဖြင့် ကုန်းတိုက်လေ၏။ ဘုရင်ကြီးသည် ကာမအဆိပ်မွှန်ပြီး အသိတရား ကင်းမဲ့ကာ ဒေါသအမျက်ထွက်လေ၏။ သားတော်မောင် ပဒုမမင်းသား လက်ပြန်ကြိုး တုတ်၍ အသူတစ်ရာနက်သော ချောက်ထဲသို့ ဦးစောက်ပြောင်းပြန် တွန်းချစေဟု အမိန့်တော်ချမှတ်၏။</p> <p>ထိုသို့ တွန်းချခံရသော်လည်း မေတ္တာ၏စွမ်းအားကြောင့် အသက်မသေဘဲ တောင်စောင့်နတ်သည် ပွေ့ယူပြီး နဂါးမင်း၏အခွေ၌ တည်စေ၏။ နဂါးမင်းက စောင့်ရှောက်ထား၏။ ပဒုမမင်းသားသည် သံဝေဂရပြီး ရဟန်းဝတ်ကာ ဟိမဝန္တာတွင် တရားအားထုတ်နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-202 <hr> မုဆိုးတစ်ယောက်သည် ထိုအရပ်သို့ ရောက်ရှိပြီး ဗာရာဏသီမင်းကြီးအား ပဒုမမင်းသား၏ အကြောင်းစုံကို ပြန်၍ လျှောက်ထားလေ၏။ ဗာရာဏသီ မင်းကြီးသည် နောင်တကြီးစွာရရှိပြီး သားတော်ရှိရာ အရပ်သို့ ရောက်လာကာ မိမိအမှားကို တောင်းပန်းသည်းခံစေ၏။ ထီးနန်းစည်းစိမ်ကို လက်ခံရန် ပန်ကြား၏။ ပဒုမမင်းသား ရဟန်းတော်သည် ကာမစည်းစိမ်၏အပြစ်ကို မြင်၍ လက်မခံ ငြင်းဆန် တော်မူ၏။ ဖခင် ဘုရင်ကြီးအား တရားနှင့် အညီ အုပ်စိုးရန် ဆုံးမစကား ပြောကြားလေ၏။</p> <p>ဘုရင်မင်းကြီးသည် တိုင်းပြည်ကို ပြန်ရောက်သောအခါ သားတော် ပဒုမ မင်းသားအား ကာမဖြင့် ဖြားယောင်းသွေးဆောင်ပြီး မာယာပရိယာယ်ဖြင့် လီဆယ်တိုင်သော မိဖုရားကြီးအား အသူတစ်ရာနက်သော ခိုးသူပစ်ချရာ ချောက် ကမ်းပါးမှ ဦးစောက်ပြောင်းပြန် တွန်းချ၍ သတ်စေဟု အမိန့်တော် ချမှတ်၏။ (ဒွါဒသကနိပါတ် မဟာပဒုမဇာတ် အဋ္ဌကထာ၊ ဓမ္မပဒ အဋ္ဌကထာ ဒုတိယအုပ် စိဉ္စမာဏဝတ္ထု)။</p> <h3>မုသာဝါဒဒုစရိုက်အပြစ်ပြ ရင်သွေးကို ပြန်စားရသော ပြိတ္တာမဝတ္ထု</h3> <p>လွန်လေပြီးသောအခါ သာဝတ္ထိပြည်တွင် ဥပါသကာတစ်ဦး၏ ဇနီးသည် အဆင်းလှ၏။ အရွယ်ကောင်း၏။ အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံသော သားယောက်ျားနှစ်ဦး ထွန်းကား၏။ ထိုအမျိုးသမီးသည် ငါ၌ သားယောက်ျားရှိသည်ဟူသော သံယောဇဉ် မာန်တက်၏။ ခင်ပွန်းဖြစ်သူအပေါ် အပြောအဆို အပြုအမူမှ အစ အပေါ်စီးကချည်း ဆက်ဆံသောကြောင့် ခင်ပွန်းဖြစ်သူသည် စိတ်ညစ်၍ နောက်အိမ်ထောင်ပြုလေ၏။</p> <p>ဒုတိယဇနီးတွင် ကိုယ့်ဝန်သုံးလရှိလာသောအခါ မယားကြီးသည် အစာတွင် ဆေးခတ်၍ ပရိယာယ်ဖြင့် ကိုယ်ဝန်ကို ပျက်ကျစေ၏။ ထိုအကြောင်းကို ခင်ပွန်း ဖြစ်သူနှင့် ဆွေမျိုးများ သိရှိရာ ကျိန်စာဆိုရမည်ဟု အကျပ်ကိုင်သောကြောင့်-</p> <p>ကျွန်တော်မသည် လင်တူမယား၏ ကိုယ်ဝန်ကို ပျက်ကျအောင် ဖျက်ချရိုးမှန်ပါလျှင် ညစဉ် ညတိုင်း သားသမီး ခုနစ်ယောက်မွေး၍ ကိုယ့်ရင်သွေးကို ပြန်လည်စားသောက်ရပါစေသား။ ယင်တလောင်း လောင်းနှင့် အမြင်မကောင်းသည့် ပြိတ္တာအငတ်မကြီး ဖြစ်ရပါစေသား” ဟု ကျိန်ဆိုရလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-203 <hr> မမှန်မုသား ထိုကျိန်စာစကားကြောင့် သေလွန်သောအခါ ထိုရွာ၏ အနီးတွင် ပြိတ္တာမကြီး ဖြစ်ရရှာလေ၏။ “ညစဉ်ညတိုင်း ခလေးခုနစ်ယောက်မွေး၍ ကိုယ့်ရင်သွေး ကလေးများကို ပြန်လည် စားသောက်ရစေသား” ဟူသော မုသာဝါဒ ကျိန်စာဒဏ်ကို ခခံရရှာလေ၏။ (ပေတဝတ္ထုအဋ္ဌကထာ။ သတ္တပုတ္တခါဒကပေတိဝတ္ထု)။</p> <h3>မုသာဝါဒဝိရတိ သုစရိုက်အကျိုးပြ ကဏှဒီပါယနဇာတ်ဝတ္ထု</h3> <p>လွန်လေပြီးသောအခါက ရသေ့တစ်ဦးသည် ဥယျာဉ်၌ သီတင်းသုံးနေ၏။ မိတ်ဆွေ ဒကာတစ်ဦးသည် ဇနီးနှင့် သားငယ်ကို ခေါ်၍ ရသေ့ထံ ရောက်လာ၏။ ရသေ့နှင့် ဇနီးမောင်နှံ စကားလက်ဆုံကျနေခိုက် သားငယ်သည် ဂျင်ပေါက်၍ ဆော့ကစား နေရာ ဂျင်သည် တောင်ပို့တွင်းသို့ ကျသွားလေ၏။ သားငယ်သည် ဂျင်ပြန်ရလို ဇောဖြင့် တောင်ပို့တွင်းသို့ လက်ဖြင့်နှိုက်ယူရာ မြွေကိုက်ခံရသောကြောင့် အဆိပ် မွှန်ပြီး မေ့မြောလေ၏။</p> <p>မိဘနှစ်ပါးသည် ကလေးကို ပွေ့၍ ရသေ့ထံခေါ်သွားပြီး မြွေဆိပ်ပြယ်စေရန် ကုသပေးပါဟု တောင်းပန်သောကြောင့်</p> <p>“ငါသည် ရသေ့ဝတ်ခဲ့သည်မှာ အနှစ် (၅၀)ကျော် ခဲ့ပါပြီ၊ ရသေ့ဝတ်ခါစ ခုနစ်ရက်မှသာ ပျော်ပိုက်၍ တရားအားထုတ်ခဲ့သည်။ ခုနစ်ရက်မှ ဤအချိန်အထိ မပျော်ပိုက်သော်လည်း အောင့်အည်း သည်းခံ၍ နေခဲ့၏။ မပျော်ပိုက်သည်ကို မပျော်ပိုက်ပါဟူ၍ မည်သူ့ အားမျှ မပြောကြားခဲ့ပါ။ ဤမှန်သော သစ္စာစကားကြောင့် ကလေး၏ ရောဂါပျောက်ကင်းပါစေ”</p> <p>ဤသို့ ရသေ့သစ္စာဆိုလိုက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ကလေးငယ်သည် မျက်လုံးကလေး ဖွင့်၍ “အမေ”ဟု နှုတ်မှ ခေါ်လေ၏။ ရင်ဘတ်မှ အထက်ပိုင်းရှိ အဆိပ်တို့သည် အောက်သို့ လျှောကျလာသောကြောင့် အနည်းငယ် သက်သာစ ပြုလေ၏။ တဖန် ဖခင်သည်လည်း ရင်သွေးငယ်၏ ရောဂါပျောက်ကင်းရေးအတွက် -</p> <p>“အကျွန်ုပ်သည် အလှူပေးခြင်းကို လုံးဝမနှစ်သက်ပါ၊ အကျွန်ုပ် အိမ်သို့ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်များ လာသည်ကိုလည်း မကြိုက်ပါ၊ ယင်းသို မကြိုက်သော်လည်း နှမြောဝန်တို၍ ကပ်စေးနည်းသူအဖြစ် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် များ မရိပ်မိအောင် အစဉ် အလာမပျက် ပေးလှူခဲ့ပါ၏။ ဤမှန်ကန်သော သစ္စာစကားကြောင့် ကလေး၏ ရောဂါ ပျောက်ကင်းပါစေ”<br> <br>စာမျက်နှာ-204 <hr> ဤသို့ ဖခင်၏ သစ္စာစကားဆိုလိုက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ခါးအထက်ပိုင်းရှိ အဆိပ် တို့သည် အောက်သို့ လျှောကျလာသောကြောင့် ကလေးငယ်သည် အိပ်ရာမှ ထ၍ ထိုင်လေ၏၊</p> <p>ထို့ပြင် မိခင်ဖြစ်သူသည်လည်း ရင်သွေးငယ်၏ ရောဂါ ပျောက်ကင်းရေး အတွက်-</p> <p>“ချစ်စွာသောသားငယ်- အမေသည် သင်၏အဖေနှင့် ဤမြွေဆိုး ကြီးကို လုံးဝ မချစ်ရိုးအမှန်ပါ၊ ထပ်တူထပ်မျှ ရွံ့မုန်းလှပါ၏။ သင်၏အဖေနှင့် ဤမြွေဆိုးကြီး အပေါ် ထားရှိသော စိတ်ဓာတ်တို့မှာ အတူတူပင် ဖြစ်ပါ၏။ သင်၏အဖေ အိမ်ဦးနတ်အပေါ် ဝမ်းတွင်းက မချစ်သော်လည်း ဆွေမျိုးမိဘ အရှက်မရစေလို၍ အောင့်အည်းသည်းခံပြီး ပေါင်းသင်းခဲ့ပါ၏။ ဤမှန်သော သစ္စာစကားကြောင့် သားငယ်၏ ရောဂါပျောက်ကင်းပါစေ”</p> <p>ဤသို့ အမိ၏သစ္စာစကားဆုံးသည်နှင့် တပြိုင်နက် ကလေးငယ်၏ ခန္ဓာကိုယ် တစ်ခုလုံး၌ရှိသော အဆိပ်တို့သည် လျှောကျပျောက်ကင်းပြီး ပကတိအတိုင်း ကျန်းမာ လန်းဆန်း၍ ဆော့ကစားလေ၏။</p> <p>ဤကား မုသားကင်းခြင်း (မုသာဝါဒဝိရတိ)၊ သုစရိုက်အကျိုးတည်း။ (ဒသကနိပါတ်၊ ကဏှဒီပါယနဇာတ်၊ အဋ္ဌကထာ)</p> <h3>ပိသုဏဝါစာ ဒုစရိုက်အပြစ်နှင့် ပိသုဏဝါစာဝိရတိ သုစရိုက်အကျိုးပြဝတ္ထု</h3> <p>ကဿပဘုရားရှင် လက်ထက်တော်၌ အမျိုးသားနှစ်ယောက်တို့သည် ရဟန်း ပြုပြီးလျှင် အကျင့်သီလနှင့် ပြည့်စုံ၍ ရွာငယ်တစ်ခု၌ အညီအညွတ်နေထိုင်ကြ၏။ ထိုနေရာသို့ ယုတ်မာသော အလိုဆိုးရှိသော အာဂန္တုရဟန်းတစ်ပါးရောက်လာ၏။ ကျောင်းနေရဟန်းတို့သည် အာဂန္တုရဟန်းအား ခရီးဦးကြိုဆိုပြုလျက် နေရာပေး ကြ၏။</p> <p>နှစ်ရက်မြောက်သောနေ့တွင် အာဂန္တုရဟန်းကို ခေါ်၍ ဆွမ်းခံရာသို ဝင်ကြ၏။ ရွာသူရွာသားတို့က မြောက်မြားစွာသော လှူဖွယ်ဝတ္ထုကို လောင်းလှူ ကြ၏။ အာဂန္တုရဟန်းသည် ရွာသူရွာသားများ၏ စေတနာ သဒ္ဓါတရား ကောင်းခြင်း၊ ကျောင်းသင်္ခမ်း၏ အာဝါသနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့ကို တပ်မက်၍-<br> <br>စာမျက်နှာ-205 <hr> ကျောင်းနေရဟန်းနှစ်ပါးတို့ကို အချင်းချင်း မသင့်မြတ်အောင် ကုန်းတိုက်စကား ပြောကြားလေ၏။ ပြောစတွင် ကျောင်းနေရဟန်းတို့ မယုံကြည်ကြသော်လည်း အကြိမ်ကြိမ် ပြောပါများလတ်သော် မထေရ်နှစ်ပါးတို့သည် အချင်းချင်း စကား မဆို၊ အရိုအသေ မပြုကြတော့ဘဲ ကာလရှည်မြင့်စွာ ဖြစ်သော အချစ်သည် ဖြန်းဖြန်းကွဲ၍ သပိတ်သင်္ကန်းကို ယူပြီးလျှင် အသီးသီး ချမ်းသာရာအရပ်သို သွားကြကုန်၏။</p> <p>ကုန်းတိုက်သောရဟန်းသည် သူတော်ကောင်းရဟန်းနှစ်ပါး၏ ချစ်ခြင်းကို ခွဲမိလေပြီဟု နောင်တကြီးစွာရပြီး ဝိပ္ပဋိသာရ = စိတ်နှလုံးပူပန်မှု နှိပ်စက်သော ကြောင့် စိုးရိမ်ခြင်းအဟုန်ဖြစ်၏။ နာလျက် မကြာမီ သေ၍ ကုန်းတိုက်မိသော ပိသုဏဝါစာကံကြောင့် အဝီစိငရဲကျလေ၏။</p> <p>မထေရ်နှစ်ပါးလည်း နောက်ကာလတွင် အကြောင်းအကျိုးကို သိသဖြင့် အချင်းချင်း မိမိတို့ ကျောင်းသို့ ပြန်လာပြီးလျှင် တစ်ပါးနှင့်တစ်ပါး သည်းခံခွင့်လွှတ်၍ မေတ္တာဗြဟ္မစိုရ်ဖြင့် နေထိုင်ကြလေ၏။ ပိသုဏဝါစာကံ (ကုန်းတိုက်ခြင်း)၏ ကြောက်ဖွယ်ကောင်းပုံကို သံဝေဂယူ၍ ရဟန်းတရား အားထုတ်ကြရာ အရဟတ္တ ဖိုလ်သို့ ရောက်ကြလေကုန်၏။ (ပိသုဏဝါစာဝိရတိအကျိုးဟု မှတ်ရာ၏။)</p> <p>ကုန်းတိုက်သော ရဟန်းမှာမူ ဘုရားတစ်ဆူနှင့်တစ်ဆူအကြား ကြာမြင့်စွာသော ကာလပတ်လုံး ငရဲ၌ ကျခံရပြီး ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား လက်ထက်ဝယ် ရာဇဂြိုဟ် ပြည်၏ အနီး၌ ပူတိမုခပြိတ္တာ ဖြစ်ရလေ၏။ ထိုပြိတ္တာ၏ ကိုယ်ကား ရွှေအဆင်းနှင့် တူ၏။ ခံတွင်းမှ ပိုးလောက်တို့သည် ထွက်ကုန်၏။ ထိုမှ ဤမှ ခံတွင်းကို ခဲကုန်၏။ အရပ်ထက်ဝန်းကျင် ပျံ့နှံ့၍ မကောင်းသောအနံ့လှိုင်ပြီးလျှင် မစင်ပုပ်ငရဲ၌ ကာလ ရှည်မြင့်စွာ ခံရလေ၏။ ပိသုဏဝါစာ၏အပြစ်ကား ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းလှ၏။<br> (ပူတိမုခပေတဝတ္ထုအဋ္ဌကထာ၊ ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာဒုတိယအုပ်၊ သူကရပေဝတ္ထု)</p> <h3>ဖရုသဝါစာအပြစ်နှင့် ဖရုသဝါစာဝိရတိသုစရိုက်အကျိုးပြ နန္ဒိဝိသာလဝတ္ထု</h3> <p>လွန်လေပြီးသောအခါက ဂေါတမဗုဒ္ဓလောင်းလျာသည် နွားမျိုး၌ ဖြစ်၏။ နန္ဒိဝိသာလဟု အမည်တွင်၏။ ပိုင်ရှင်ပုဏ္ဏားက သားအရင်းပမာ ချစ်ခင်၍ ကောင်းမွန်စွာ ကျွေးမွေးပြုစု၏။ ခွန်အားနှင့်ပြည့်စုံ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-206 <hr> ပိုင်ရှင်ပုဏ္ဏားကြီးသည် မိမိနွားကြီး၏ ခွန်အားကို ယုံကြည်၍ ဝန်အပြည့် တင်ထားသော လှည်းအစီး တစ်ရာကို ရုန်းနိုင်, မရုန်းနိုင် ငွေတစ်ထောင်ကြေး ပေးကြစတမ်း ကတိပြု၍ သေဋ္ဌေးတစ်ဦးနှင့် အလောင်းအစားပြုလေ၏။</p> <p>ပိုင်ရှင်ပုဏ္ဏားကြီးသည် လှည်းဦးက နေ၍ နန္ဒိဝိသာလနွားကြီးအား နှင်တံဖြင့် ရိုက်လည်းရိုက်၏။ ဆဲလည်းဆဲ၏။ “ဟဲ့ အမဲနွား ရုန်းပါတော့လား၊ ကောက်ကျစ် စဉ်းလဲသောနွား ရုန်းပါတော့လား” စသည်ဖြင့် ကြမ်းတမ်းသော စကားကို ပြောဆို၍ ရုန်းစေ၏။ ယင်းကဲ့သို့ ဖရုသဝါစာ နားမချမ်းသာဖွယ်ရာ စကားကို ပြောဆို၍ မောင်းနှင်ခြင်းကြောင့် နန္ဒိဝိသာလနွားကြီးသည် ဝန်ကို မရုန်းတော့ဘဲ ရပ်တန့် နေလေ၏။ ထို့ကြောင့် ပိုင်ရှင်ပုဏ္ဏားကြီးမှာ ငွေတစ်ထောင်ရှုံး၍ စိတ်ပျက်ကာ မှိုင်တွေနေတော့၏။</p> <p>ထိုဖြစ်အင်ကိုသိသော နန္ဒိဝိသာလ နွားကြီးက “သခင်-အဘယ်ကြောင့် မှိုင်တွေ နေရပါသနည်း”ဟု မေးလေရာ ငွေတစ်ထောင်ရှုံး၍ မှိုင်တွေနေကြောင်း ပုဏ္ဏားက ပြန်ပြောလေ၏။ ထိုအခါ နွားကြီးက-<br> “သခင်သည် အကျွန်ုပ် နားမချမ်းသာဖွယ်ရာ စကားများကိုသာ ကြမ်းတမ်းစွာ ပြောဆိုသောကြောင့် တမင် မရုန်းဘဲနေခြင်းဖြစ်သည်။ နောင်တွင် ဤကဲ့သို့ ဖရုသဝါစာ - ကြမ်းတမ်းသောစကားကို မပြောပါနှင့် အကျွန်ုပ်သည် သခင်၏ - အကျိုးကို သယ်ပိုးပါမည်၊ ပြန်၍ လောင်းပါ၊ နှစ်ထောင် ရစေရမည်” ဟု- ပြောလေ၏။ ထို့ကြောင့် ပုဏ္ဏားကြီးသည် ယခင်သေဋ္ဌေးနှင့် နှစ်ထောင်ကြေး လောင်းပြန်လေ၏။</p> <p>ပိုင်ရှင်ပုဏ္ဏားကြီးသည် ဤအချီတွင် ပထမအခါကဲ့သို့ ကြမ်းကြမ်းတမ်းတမ်း မပြောဆိုတော့ဘဲ “ဖေ့သားကြီး ရုန်းလိုက်ပါကွ၊ နွားသူတော်ကောင်းကြီး ရုန်းလိုက်ပါကွ”ဟု အားမာန်တက်ဖွယ် ချိုချိုသာသာ ပြောဆိုခိုင်းစေသောကြောင့် နန္ဒိဝိသာလ နွားကြီးသည် ဝန်အပြည့်တင်ထားသော လှည်းအစီးတစ်ရာကို လွယ်လင့်တကူ ရုန်းပြလေ၏။ ထို့ကြောင့် ငွေနှစ်ထောင် ပြန်၍ နိုင်လေ၏။<br> (ဧကနိပါတ်၊ ကုရုဝဂ်၊ နန္ဒိဝိသာလဇာတ်အဋ္ဌကထာ)<br> <br>စာမျက်နှာ-207 <hr> <h3>သမ္ဖပ္ပလာပကံသို့ ကျူးလွန်သော ဂါမဏိဝတ္ထု</h3> လွန်လေပြီးသောအခါက မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဝေဠုဝန် ကျောင်းတော်၌ နေတော်မူ၏။ ကချေသည်တစ်ထောင်တို့၏ အကြီးအမှူး ဂါမဏိ သည် ပစ္ဆိမဘဝိကသားဖြစ်၍ ရင့်ကျက်သော ဥညာဏ်ရှိသည်အဖြစ်ကြောင့် အခြံအရံ နှင့်အတူ မြတ်ဗုဒ္ဓထံသို့ ချဉ်းကပ်ပြီးလျှင်<br> “ဘုန်းတော်ကြီးတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား- ကချေသည်တို့သည် ပွဲသဘင်၏ အလယ်၌ မှသောအမှု၊ ချွတ်ယွင်းသောအမှုဖြင့် ပွဲသဘင်ရှုသူ လူအပေါင်းကို ရွှင်ပျဝမ်းမြောက်စေလျက် နှစ်သက်မွေ့လျော်ပျော်ပါးစေ၏။ ထိုကချေသည်သည် သေသည်မှ နောက်၌ ပဟာသအမည်ရှိသော နတ်သမီးတို့၏ အပေါင်းအဖော် အဖြစ်သို့ ရောက်၏ဟု ရှေးအဆက်ဆက်ဖြစ်ကုန်သော ကချေသည်ဆရာတို့ထံမှ ဤစကားကို ကြားဖူးခဲ့ပါသည်။ ဤအရာဝယ် မြတ်ဗုဒ္ဓသည် အဘယ်အယူတော် ရှိပါသနည်း” ဟု မေးလျှောက်၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာလည်း “ဂါမဏိ - သင်သည် ဤစကားကို ငါ့အား မမေးလင့်” ဟု သုံးကြိမ်တိုင်အောင် ပယ်တော်မူ၏။ ဂါမဏိသည် သုံးကြိမ် တိုင်အောင် ထပ်မံလျှောက်ထား၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားလည်း “သင့်ကို ငါ့အား မမေးမလျှောက်နှင့်ဟု ပယ်တော်မူပါလျက် သုံးကြိမ်တိုင်အောင် ထပ်၍ပင်မေးသည် ဖြစ်သောကြောင့် သင့်အား ငါပြောကြားအံ့။ ဂါမဏိ- လွန်လေပြီးသောအခါက သတ္တဝါတို့သည် မကင်းသော ရာဂ, ဒေါသ, မောဟ ရှိကုန်၏။ ယင်းတို့ဖြင့် နှောင်ဖွဲ့ကုန်၏။ ကချေသည်သည် ထိုသတ္တဝါတို့အလယ်သို့ ဝင်၍ ထိုသတ္တဝါတို့အား လွန်စွာနှစ်သက်ခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်း၊ မိုက်မဲတွေဝေခြင်းငှာ တပ်နှစ်သက်စေတတ်သော အာရုံ၊ မိုက်မဲတွေဝေစေတတ်သော အာရုံတို့ကို အနီးသို့ ဆောင်၏။ ထိုကချေသည် သည် မိမိလည်း မေ့လျော့, လွန်စွာမေ့လျော့လျက် သူတပါးတို့ကိုလည်း မေ့လျော့, လွန်စွာမေ့လျော့စေတတ်သောကြောင့် သေသည်မှ နောက်၌ ပဟာသအမည်ရှိသော ငရဲ၌ ဖြစ်ရ၏” ဟု ဟောတော်မူ၏။ (သံယုတ်ပါဠိတော်)</p> <p>ပဟာသငရဲဟူသည် အသီးအခြား မရှိပေ။ စင်စစ်သော်ကား အဝီစိငရဲ၏ သာလျှင် တစ်ခုသော အဖို၌ ကကုန်, သီကုန်သကဲ့သို့ ကချေသည်အသွင်ကို ယူ၍ သာ ကျက်ရကုန်၏။ ထိုကျက်ရာအရပ်ကိုသာ ပဟာသငရဲဟု ဟောတော်မူ၏။ (သံယုတ် အဋ္ဌကထာ)<br> <br>စာမျက်နှာ-208 <hr> <h3>သမ္ဖပ္ပလာပဝိရတိအကျိုး</h3> ကုသိုလ်ရေး၊ ဥစ္စာရေး၊ ကျန်းမာရေး၊ ပညာရေး စသောအကြောင်းများနှင့် မပတ်သက်ဘဲ အကျိုးမပြီး အချည်းနှီးသော စကားမျိုးကို ပြောဆိုလျှင် သမ္ဖပ္ပလာပ ဟု မှတ်ရမည်။ ဥပမာအားဖြင့် အတွင်း၌ အဆံမပါသော စပါးဖျင်းများကဲ့သို့ လောကီ လောကုတ္တရာ မည်သည့်အကျိုးကိုမျှ မပြီးသော အကြောင်းအရာများကို ပြောဆိုခြင်းသည် သမ္ဖပ္ပလာပသဘောချည်း မည်၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ လောင်းလျာသည် လူဖြစ်စဉ်အခါက သမ္ဖပ္ပလာပမှ ကောင်းစွာကြဉ်ရှောင်တော်မူသောကြောင့် လူ့ဘဝမှ သေလွန်၍ နတ်ပြည်၌ ဖြစ်တော်မူ၏။ အခြားနတ်တို့ထက် ဆယ်ပါးသော ဂုဏ်ကျေးဇူး တို့ဖြင့် ထူးကဲလွန်မြတ်တော်မူ၏။ တဖန် လူ့ပြည်၌ ဖြစ်သောအခါ စကြာမင်း ဖြစ်၍ ကျွန်းကြီးလေးကျွန်းကို စိုးပိုင်တော်မူ၏။ ခြင်္သေ့မင်း၏ မေးနှင့်တူသော မေးတော် ရှိတော်မူ၏။ သူတပါးတို့ မဖျက်ဆီးနိုင်သော သုံးဆယ့်နှစ်ပါးသော စက်လက္ခဏာရှိတော်မူ၍ ယောက်ျားမြတ် ဖြစ်တော်မူ၏။ နောက်ဆုံးဘဝ၌ ဘုရား အဖြစ်သို့ ရောက်တော်မူ၏။ သူခပ်သိမ်းတို့ မဖျက်ဆီးနိုင်သော အကျိုးထူးကို ရတော်မူသည်မှာ ဤသမ္ဖပ္ပလာပမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>အဘိဇ္ဈာဒုစရိုက်အပြစ်နှင့် အနဘိဇ္ဈာသုစရိုက်အကျိုးပြ ရွဲကုန်သည်ဝတ္ထု</h3> <p>လွန်လေပြီးသောအခါက ရွဲကုန်သည်နှစ်ဦးတို့သည် နီလဝါဟအမည်ရှိသော မြစ်တစ်ဖက်ရှိ အရိဋ္ဌပူရမြို့ သို့ ရွဲရောင်းသွားကြ၏။ သူတို့သည် မြို့တွင်းသို့ လှည့်လည် ရောင်းချရန် ခရီးလမ်းကို နှစ်ဦးသဘောတူခွဲဝေကြ၏။ ကိုယ့်ခရီးတွင် လှည့်လည် ရောင်းချပြီးမှ အခြားတစ်ဦး၏ခရီးတွင် လှည့်လည်ရောင်းချရန် ကတိပြုကြ၏၊</p> <p>ရွဲကုန်သည်နှစ်ဦးအနက် တစ်ဦးသည် ဖြောင့်မတ်ရိုးသား၍ အခြားတစ်ဦးသည် ကောက်ကျစ်စဉ်းလဲ၏။ ကောက်ကျစ်သော ရွဲကုန်သည်သည် မိမိခရီးစဉ်အတိုင်း လှည့်လည်ရောင်းချလေရာ ဥစ္စာပျက်၍ အလွန်ဆင်းရဲသော မြေးအဘွားနှစ်ယောက် တို့၏ အိမ်ရှေ့သို့ ရောက်လာ၏။ မြေးကလေးက အဘွားအိုအား ရွဲဝယ်ပေးရန် ပူဆာ၏။ အဘွားအိုလည်း ပေးစရာ အသပြာ မရှိ၍ ခွက်ဟောင်းတစ်ခုကို ရွဲကုန်သည်အား ပြကာ ရွဲအနည်းငယ်နှင့်လဲရန် ပြောကြား၏။ ထိုခွက်သည်ကား အသုံးမပြုဘဲ ပစ်ထားသည်မှာ ကြာမြင့်လှပြီဖြစ်၍ အညစ်အကြေးအထပ်ထပ် တင်နေ၏။ ကောက်ကျစ်သော ရွဲကုန်သည်သည် ခွက်ကို ကိုင်မိလျှင်ပင် ရွှေခွက်<br> <br>စာမျက်နှာ-209 <hr> ဖြစ်မည်ဟု သံချောင်းငယ်ဖြင့် ခြစ်၍ ကြည့်၏။ ထိုအခါ ရွှေခွက်ဖြစ်ကြောင်းကို သိလေ၏။ သို့ရာတွင် ရွှေခွက်ကို မတရားယူလိုသော ဆန္ဒဖြင့် ပဲဝက်မျှမတန်သော ခွက်ကို မယူလိုဟု ဆိုကာမြေပေါ်မှာ လှိမ့်၍ ပစ်ချပြီးလျှင် ထွက်သွားလေ၏။</p> <p>မကြာမီ ဖြောင့်မတ်သော ရွဲကုန်သည်သည် မြေးအဘွားတို့အိမ်သို့ ရောက် လာ၏။ မြေးကလေးက ပူဆာ၍ အဘွားအိုသည် ရွဲကုန်သည်အား ရွဲအနည်းငယ် ပေးရန် ရှေးနည်းအတိုင်း ပြောကြား၏။ ရွဲကုန်သည်သည် ခွက်ကို ကိုင်ကြည့်လိုက် လျှင်ပင် ရွှေခွက်ဖြစ်ကြောင်းကို သိသဖြင့် “အဘွား-ဤခွက်သည် အဖိုးတစ်သိန်း ထိုက်သော ရွှေခွက်တည်း။ အကျွန်ုပ်တွင် ဤမျှထိုက်တန်သည့်ပစ္စည်း မရှိပါ”ဟု ပြော၏။</p> <p>အဘွားအိုက “ပထမရွဲကုန်သည်သည် ဤခွက်ကို ပဲဝက်မျှ မတန်ဟု ဆိုခဲ့သည် ယခု သင်ကား အဖိုးတစ်သိန်းထိုက်သည်ဟုဆိုလျှင် သင့်ကုသိုလ်ကံပင်ဖြစ်သည်။ ခွက်ကိုယူ၍ ပေးလိုသမျှ ရွဲကိုသာ ပေးခဲ့ပါ”ဟု ပြောလေ၏။</p> <p>ဖြောင့်မတ်သော ရွဲကုန်သည်လည်း ခရီးစရိတ် ရှစ်သပြာ, ချိန်ခွင်နှင့် လွယ်အိတ် တို့ကိုသာယူပြီးလျှင် မရောင်းရသေးသော ရွဲငါးရာနှင့် ရောင်းချ၍ ရရှိခဲ့သော အသပြာငါးရာကိုပါ မြေးအဘွားနှစ်ယောက်အားပေး၍ မြစ်ဆိပ်သို့ အမြန်သွားလေ၏။ ခရီးသည်ကိုမျှ မစောင့်ဘဲ မိမိကိုသာလျှင် အမြန်ပို့ရန် ပြောကာ တစ်ဖက်ကမ်းသို ကူးလေ၏။</p> <p>ကောက်ကျစ်သော ရွဲကုန်သည်သည် မြေးအဘွားတို့၏ အိမ်သို့ ကပန်ပြန်လာ ပြီးလျှင် မြေးမလေးအား “သူငယ်မ-ခွက်ကို ယူခဲ့လော့၊ သင့်အား ရွဲအနည်းငယ် ပေးအံ့ ဟု ဆို၏။ မြေးမကလေးက “ငါတို့ခွက်သည် အဖိုးတစ်သိန်း ထိုက်ဟန် ရှိသည်ဖြစ်လျက် သင်သည် ပဲဝက်မျှ မတန်ဟု မဟုတ်မမှန် ပြောဆိုခဲ့သည်။ ဖြောင့်မတ်သော အခြားရွဲကုန်သည်က ငါတို့အား အသပြာ ငါးရာနှင့် ပါသမျှ ရွဲအားလုံးကို ပေး၍ ခွက်ကို ယူသွားလေပြီ”ဟု ခက်ထန်စွာ ပြန်ပြောလေ၏။</p> <p>သူငယ်မ၏စကားကို ကြားလျှင် ကောက်ကျစ်သော ရွဲကုန်သည်သည် အသပြာ တစ်သိန်းထိုက်သော ရွှေခွက်ကို မိမိမရလိုက်သဖြင့် ပြင်းစွာ ပူပန်၏။ ဣန္ဒြေကိုပင် မဆောင်နိုင်ဘဲ ပါသမျှ အသပြာနှင့် ရွဲအားလုံးတို့ကို ကြဲဖြန့့်ကာ ရွှေခွက်ကို လုယူအံ့ဟု မြစ်ဆိပ်သို့ အလျင်အမြန် လိုက်လေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-210 <hr> မြစ်ဆိပ်သို့ ရောက်သောအခါ ကောက်ကျစ်သော ရွဲကုန်သည်သည် လှေသမား အား မိမိရှိရာ ဆိပ်ကမ်းအနီးသို့ လှေကို ပြန်၍ လှော်ခဲ့ရန် အတန်တန် ဟစ်အော်ခေါ်၏။ သို့ရာတွင် လှေသမားသည် သူ့ကို လုံးဝ ဂရုမစိုက်ဘဲ ဆက်၍သာ လှော်သွားလေရာ ကောက်ကျစ်သော ရွဲကုန်သည်သည် အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿတို့၏ အရှိန်ကြောင့် ပြင်းပြစွာ ပူပန်ခြင်းဖြင့် ရုတ်တရက် လဲကျသေဆုံးသွားလေ၏။ (ဧကနိပါတ် ဇာတ်အဋ္ဌကထာ သေရိဝဝါဏိဇ္ဇဇာတ်)</p> <h3>ဗျာပါဒဒုစရိုက်အပြစ်နှင့် အဗျာပါဒသုစရိုက်အကျိုးပြ သည်းခံစိတ်ထားရှိသော ကျောင်းဒကာဝတ္ထု</h3> <p>ကဿပဘုရားရှင် လက်ထက်တော်အခါက သုမင်္ဂလအမည်ရှိသော သေဋ္ဌေး တစ်ဦးသည် ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော ရွှေကျောင်းတော်ကြီးတစ်ဆောင်ကို ဆောက် လုပ်လှူဒါန်းထား၏။ မကြာခဏ ဘုရားကျောင်းတော်သို့ သွားလေ့ရှိ၏။ တနေ့သ၌ ကျောင်းမှအပြန် မြို့တံခါးအနီးရှိ ဇရပ်တစ်ဆောင်ပေါ် တွင် သင်္ကန်းကို ခေါင်းမြီးခြုံ၍ အိပ်နေသော သူခိုးတစ်ယောက်ကို တွေ့မြင်၏။</p> <p>“ခြေထောက်တွင် ရွှံ့ညွှန်အလိမ်းလိမ်းကပ်လျက် သင်္ကန်းကို ခေါင်းမြီးခြုံပြီး ဤဇရပ်ပေါ်၌ မတော်မလျော် အိပ်စက်နေသူမှာ ရဟန်းအယောင်ဆောင်ထား သော သူခိုးသာ ဖြစ်ရမည်။ ဘယ်နည်းနှင့်မျှ ရဟန်းကောင်း မဖြစ်နိုင်”ဟု မှတ်ချက် ချ၍ ပြောဆို၏။</p> <p>အယောင်ဆောင်သူခိုးသည် သူ့အား ဤကဲ့သို့ ပြောရမည်လားဟု အမျက် ဒေါသ ပြင်းစွာထွက်လျက် သေဋ္ဌေးကို ရန်ငြိုးဖွဲ့၏။ သေဋ္ဌေးပိုင်သော လယ်ယာ များကို ခုနစ်ကြိမ်တိတိ မီးတိုက်ဖျက်ဆီး၏။ သေဋ္ဌေးပိုင်သော နွားခြံသို့ ဝင်၍ ခုနစ်ကြိမ်တိတိ နွားများ၏ ခြေထောက်ကို ဓားဖြင့် ခုတ်ဖြတ်၏။ သေဋ္ဌေး၏ နေအိမ်ကို ခုနစ်ကြိမ်တိတိ မီးကွင်းပစ်၍ ရှို့၏။</p> <p>ခိုးသူသည် ဤမျှလောက် ဖျက်ဆီးရသည်ကို မကျေနပ်သေးမူ၍ သေဋ္ဌေး၏ ကုသိုလ်ဖြစ်သော ဂန္ဓကုဋီ(နံ့သာရွှေကျောင်းတော်ကြီး)ကို မြတ်စွာဘုရား ဆွမ်းခံ ကြွနေသည့်အခိုက် မီးတိုက် ဖျက်ဆီးပြန်လေ၏။ သုမင်္ဂလသေဋ္ဌေးသည် မီးလောင် ရာသို့ ပြေးလာပြီးလျှင် စိတ်မချမ်းသာခြင်း၊ ဒေါသထွက်ခြင်း၊ အလျှင်းမရှိမူ၍ တစ်ကြိမ်လောင်သော် နှစ်ကြိမ်လှူမည်ဟု လက်ရုံးဆန့်၍ ပြောကြား၏။ မကြာမီ နောက်ထပ် ကျောင်းသစ်ကြီးတစ်ဆောင် ဆောက်လုပ်ပြီးလျှင် သံဃာနှစ်သောင်း ခြံရံလျက် မြတ်စွာဘုရားအား လှူဒါန်းပြန်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-211 <hr> ဗျာပါဒအားကြီးသော ခိုးသူသည် “ဤသေဋ္ဌေးကို အရှင်ထား၍ အရှက်တကွ အကျိုးနည်းအောင် လုပ်နေခြင်းထက် အသက်သတ်ပစ်မှ နားအေးမည်” ဟု ပြင်းထန်သော အစွဲဖြင့် ဓားမြှောင်ကို ခါးထိုး၍ အမြဲတစေ ချောင်းမြောင်းနေ၏။ သို့သော် အခွင့်မသာ၍ မသတ်နိုင်။</p> <p>သေဋ္ဌေးကြီးသည် မြတ်စွာဘုရားနှင့် ရဟန်းသံဃာတို့ကို ပင့်၍ ကျောင်း ရေစက်ချပွဲကို ပြုလုပ်သောအခါ “တပည့်တော်၏ အကျိုးတရားပျက်ပြားအောင် ဖျက်ဆီးပြီး အသက်ကိုပင် ရန်ရှာနေသောသူသည် ဤပရိသတ်အတွင်း၌ရှိနေပါသည်။ ထိုသူအား တပည့်တော် အမျက်ဒေါသမထားသည့်အပြင် ယခုပြုသော ကုသိုလ်အဖို ကို ထိုသူအား ရှေးဦးစွာ ပေးပါ၏”ဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>ထိုစကားကို ကြားသောအခါ သတ်ဖြတ်ရန် ချောင်းမြောင်းနေသော ခိုးသူ သည် မိမိ၏ အမှားကိုသိ၍ သေဋ္ဌေးကြီးအား သည်းခံရန် တောင်းပန်၏။ သေဋ္ဌေး ကြီးက သည်းခံသော်လည်း သူ၏ဗျာပါဒစေတနာကြောင့် သေသောအခါ အဝီစိ ငရဲ၌ နှစ်ပေါင်းများစွာ ခံရလေ၏။ ငရဲမှ လွတ်သောအခါ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အနီး ဂိဇ္ဈကူဋတောင်ဝယ် တစ်ကိုယ်လုံး မီးလောင်၍ ဝေဒနာ ပြင်းပြစွာ ခံစားရသော စပါးကြီးမြွေ ပြိတ္တာကြီး ဖြစ်ရပြန်လေ၏။<br> (ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာ၊ ဒုတိယအုပ်၊ ဒဏ္ဍဝဂ်၊ အဇဂရပေတဝတ္ထု)</p> <h3>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့် သမ္မာဒိဋ္ဌိ ဒုစရိုက်သုစရိုက်နှစ်မျိုးပြ အနာထပိဏ်သေဌေးနှင့် တံခါးစောင့်နတ်ဝတ္ထု</h3> <p>ဗုဒ္ဓသာသနာသမိုင်းတွင် သာဝတ္တိပြည်မှ အနာထပိဏ် သေဋ္ဌေးကြီးသည် အလှူဒါနပြုလုပ်ရာတွင် စံတင်ထိုက်သော သေဋ္ဌေးကြီးတစ်ဦးဖြစ်၏။ ဇေတဝန် ကျောင်းတော်ကြီးကို ငါးဆယ့်လေးကုဋေ အကုန်ခံ၍ လှူဒါန်းရသည်ကိုပင် အားရ တင်းတိမ်မှုမရှိဘဲ တစ်နေ့သုံးကြိမ် ဘုရားကျောင်းတော်သို့ သွားလေ့ရှိ၏။ နံနက် သွားလျှင် ယာဂု၊ နေ့လယ်သွားလျှင် အဖျော်ယမကာ၊ ညနေသွားလျှင် ပန်းနံ့သာ ယူဆောင်သွားလေ့ရှိ၏။</p> <p>တချိန်တွင် သေဋ္ဌေးကြီးသည် စီးပွားရေး မပြေလည်၍ ဆင်းရဲနွမ်းပါး သွား၏။ သို့သော် အလှူအတန်းကိုကား မလျှော့ပေ။ ဤကဲ့သို့ အလှူအတန်း ပြုလုပ်ခြင်းကို သေဋ္ဌေးကြီး၏နေအိမ် စတုတ္ထတံခါးတွင် စောင့်နေသော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ နတ်သည် ကြားမှ ဝန်တိုမိစ္ဆာဖြစ်ပြီး မကြည်ညိုနိုင်ရှိ၏။ သေဋ္ဌေးကြီး အိမ်သို့ ရဟန်းသံဃာများ ကြွလာသောအခါ သူက နေရာမှ မကြာခဏ ဖယ်ပေးနေရသော ကြောင့် အလိုလို အမျက်ထွက်၍နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-212 <hr> တနေ့တွင် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနတ်သည် ကိုယ်ထင်ပြလျက် “အသင်သေဋ္ဌေးကြီးသည် နောင်ရေးကို မကြည့်ဘဲ ဂေါတမသာသနာကိုချည်း အလကားလှူပစ်သောကြောင့် ပစ္စည်းပြုန်း၍ ဆင်းရဲခြင်းသို့ ရောက်ခဲ့ရသည်။ ပေးလှူခြင်းဖြင့် ဘာအကျိုးရှိ သနည်း။ မိုက်လေစွ”ဟု အပြစ်တင်စကား ဆိုလေ၏။</p> <p>ယင်းသို့ မိစ္ဆာအမြင်ဖြင့် အလှူဒါနကို မပြုလုပ်ရန် တားမြစ်သောအခါ သေဋ္ဌေး ကြီးသည် မိစ္ဆာနတ်အား မိမိနေအိမ် စတုတ္ထတံခါးမှ ထွက်သွားရန် နှင်ထုတ်လိုက် လေ၏။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနတ်သည် ခိုကိုးရာမဲ့ဖြစ်ကာ သိကြားမင်းထံသွား၍ သေဋ္ဌေးကြီး ကျေနပ်သည်အထိ တောင်းပန်ပေးရန် ပန်ကြားလေ၏။</p> <p>သိကြားမင်းက သေဋ္ဌေးကြီးသည် အလှူဒါန၌ အလွန်ဝါသနာပါသူ ဖြစ်သည်။ တားမြစ်ပိတ်ပင်၍ မလျော်၊ ယခုအချိန်၌ သေဋ္ဌေးကြီးတွင် ပစ္စည်းဥစ္စာများ နွမ်းပါး လျက်ရှိရာ သေဋ္ဌေးကြီးထံမှ ချေးငှားထားသူများကို သေဋ္ဌေးကြီးအား ပစ္စည်းဥစ္စာ များ မှန်မှန်ကန်ကန် ပြန်၍ ပေးဆပ်ကြရန် သင်က လိုက်လံ နှိုးဆော်ပေးပါဟု အကြံပြုလေ၏။</p> <p>သိကြားမင်းအကြံပြုသည့်အတိုင်း ကြွေးယူသူများကို လိုက်လံဆော်ဩပေးရာ ပစ္စည်းယူသူအားလုံးက ပြန်လည်ပေးပို့ကြသောကြောင့် သေဋ္ဌေးကြီးသည် ယခင် အတိုင်း ပြန်လည်ကြွယ်ဝချမ်းသာလေ၏။ မိမိမှားကြောင်း ဝန်ချ၍ တောင်းပန်သော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနတ်အား ခွင့်လွှတ်ပြီးလျှင် အယူမှားကို စွန့်၍ အယူမှန်ကို ပြောင်းယူသဖြင့် သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်ပြီးလျှင် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ အကျွတ်တရားကို ရရှိသွားလေ၏။ (ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာ၊ ပါပဝဂ် အနာထပိဏ်ဝတ္ထု၊ ဧကနိပါတ် ဇာတ်အဋ္ဌကထာ ကုလဝကဝဂ် ခဒိရင်္ဂဇာတ်)။</p> <h3>ဝဋ်အမြဲ ငရဲအပ</h3> <p>မြန်မာစကားပုံတို့တွင် “ဝဋ်အမြဲ ငရဲအပ” ဟူသော စကားပုံလည်း ပါဝင်၏။ ထိုစကားပုံသည် ဗုဒ္ဓဘာသာနယ်ပယ်မှ စကားပုံဖြစ်သည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏တရားဓမ္မနှင့် ဆက်စပ်နေပြီး သဘောအဓိပ္ပာယ် လေးနက်သော စကားပုံ ဖြစ်သည်။</p> <h3>ဝဋ်ဟူသည် အဘယ်နည်း</h3> <p>“ဝဋ်” သည် “ဝဋ္ဋ” ဟူသော ပါဠိစကားမှ ဆင်းသက်လာ၏။ သံသရာ လည်ပတ်ခြင်း၊ အကြောင်းပြီးအကျိုး, အကျိုးပြီးအကြောင်း ဆက်စပ်ဖြစ်ပျက်ခြင်း၊ မကောင်းမှုပြုသည့်အတွက် သံသရာဘဝခရီး၌ ဆိုးကျိုးတစုံတရာကို ခံစားရခြင်း စသော သဘောအဓိပ္ပာယ်များ ရှိပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-213 <hr> အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟ (သင်္ဂြိုဟ်) ကျမ်း၊ ပစ္စယသင်္ဂဟအပိုင်းတွင် “ဝဋ်” ဟူသည်-<br> (၁) ကိလေသဝဋ် (အဝိဇ္ဇာ) တဏှာ၊ ဥပါဒါန်သုံးပါး၊<br> (၂) ကမ္မဝဋ် (ကုသိုလ်ကံ, အကုသိုလ်ကံ)<br> (၃) ဝိပါကဝဋ် (အကျိုးတရားများ)<br> ဟူ၍ သုံးမျိုးပြထား၏။ ထိုတွင် အထက်ပါစကားပုံအရ “ဝဋ်”သည် နောက်ဆုံး အချက် ဝိပါက (အကျိုးတရား) ဝဋ်နှင့် သက်ဆိုင်၏။ သို့ဖြစ်၍ “ဝဋ်” နှင့်“ဝိပါက” (ဝိပါက်)သည် စကားလုံး ကွဲပြားသော်လည်း သဘောအဓိပ္ပာယ် မကွဲပြားပါချေ။ ထို့ကြောင့် တစုံတယောက်သည် ဒုက္ခကြီးစွာ ခံစားနေရလျှင် “ဝဋ်ခံနေရတယ်၊ ဝိပါကဝဋ်ကြီးတယ်”ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ “သူတပါးကို မညှင်းဆဲနဲ့၊ ဝဋ်လိုက် တတ်တယ်၊ ဝဋ်အမြဲ ငရဲအပ တဲ့” ဟူ၍ လည်းကောင်း အစဉ်အလာ ပြောဆို ကြခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>ငရဲ၏အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>“ငရဲ”ကား “နိရယ”ဟူသော ပါဠိစကားမှ ဆင်းသက်လာ၏။ နိ + (ရ) [နိ (ရ) အယ။ အယ =ချမ်းသာ + နိ = မရှိ] ချမ်းသာသုခကို ရခွင့်မရနိုင်သောကြောင့် ငရဲ (နိရဲ)ဟု ခေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ယင်းငရဲသည် သိဉ္ဇိုးငရဲစသည်ဖြင့် ငရဲကြီးရှစ်ထပ်ရှိကြောင်း ဤကျမ်းစာအုပ် အခန်း (၆) သံသရာနှင့် သုံးဆယ့်တစ်ဘုံ အခန်းတွင် ဖော်ပြ ထားပါသည်။ ထိုငရဲ တစ်ထပ်တစ်ထပ်တွင်လည်း ဘင် (မစင်) ပုပ် ငရဲ၊ ပြာပူငရဲ၊ လက်ပံတောငရဲ၊ သံလျက်ရွက်ငရဲ၊ ကြိမ်ပိုက်ချောင်းငရဲဟု ငရဲငယ်(ဥဿဒ)ငါးထပ်စီ တံတိုင်းခတ်သလို ရံပတ်တည်ရှိနေ၏။ ထိုအားလုံးကို “ငရဲ”ဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>ဝဋ်အဘယ်သို့ မြဲသနည်း</h3> <p>တစုံတယောက်သည် တစုံတယောက်အား ပြစ်မှားမိပါက ထိုသူသည် ငရဲ၌ ဆင်းရဲဒုက္ခကို ခံစားနေရမည်ဖြစ်၏။ ငရဲမှ လွတ်လျှင်လည်း ဆင်းရဲဒုက္ခ တစ်မျိုးမျိုး ကို ပြုမိခဲ့သော အကုသိုလ်အားလျော်စွာ ခံစားရတတ်ပြန်သည်။ ယင်းသို့ ခံစားရခြင်း ကိုပင် ဝဋ် (ဝိပါက်)ဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုဝဋ် (ဝိပါက်)ခေါ် မကောင်းကျိုးကို မြတ်စွာဘုရားသည်ပင် ရှောင်လွဲ၍ မရနိုင်ချေ။</p> <p>မြတ်စွာဘုရား ဝဋ်(ဝိပါက်) ခံတော်မူရခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ ကြည့်ကန်ရှင်ကြီး မည်သော ပညာရှင်က “ခြေမ တော်တဲ့၊ ကွဲပြန်ခဲ့၊ ဘဲ့ဝိပါတ်တော်ပါနည်း” ဟု “အဲ့ကာရန္တ”သတ်ပုံ ပုစ္ဆာခန်းတွင် မေးမြန်းထားပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-214 <hr> ဤမေးခွန်းသည် “ဝဋ်”(ဝိပါက်)တော်သုံးပါးကို သိမ်းကျုံး၍ မေးမြန်းထားခြင်း ဖြစ်ကြောင်း ကျီးသဲလေးထပ်ဆရာတော်က “စွယ်စုံကျော်ထင်”ကျမ်းတွင် သုံးသပ် ဖြေဆိုထား၏။ သုံးပါးအနက် ပထမဝဋ်(ဝိပါက်)တော်ကား ဤသို့တည်း-</p> <p>လွန်လေပြီးသောအခါ ဂေါတမဘုရားအလောင်းတော်သည် သူကြွယ်မျိုး၌ ဖြစ်၏။ ဖခင်တူညီငယ်နှင့် စည်းစိမ်ဥစ္စာကို အကြောင်းပြုပြီး ခိုက်ရန်ဖြစ်ပွားကြ၏။ ညီငယ်ကို လိမ်လည်လှည့်ဖြားခေါ်ပြီး ထောင်ချောက်ကြား၌ ကျောက်ဖြင့် ထုခတ်သတ်လေ၏။ ဤမကောင်းမှု အကုသိုလ်ကြောင့် ငရဲ၌ ခံခဲ့ရရုံမျှမက နောက်ဆုံး ဘုရားဖြစ်သော ဘဝ၌ပင် အရှင်ဒေဝဒတ်၏ ဝေဘာရတောင်စောင်း၌ ကျောက်မောင်းဆင် လုပ်ကြံခြင်းကို ခံခဲ့ရလေသည်။ တောင်ထိပ်မှ ကျောက်တုံးကြီး လိမ့်လာသောအခါ ဘုရားရှင်၏ ဘုန်းတော်ကြောင့် လမ်းခုလတ်မှ ကျောက်တုံးတစ်တုံးက ဆီးကြိုခံလင့်၏။ ထိုကျောက်တုံးချင်း ထိခတ်စဉ် ကျောက်လွှာတစ်ခုသည် ပဲ့စင်ထွက်၍ ဘုရားရှင်၏ ခြေမတော်ကို ထိခိုက်ပြီး ဆင်းရဲဒုက္ခများစွာ ခံစားတော်မူရလေသည်။ ဤကား ပထမဝဋ် (ဝိပါက်)တည်း။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားတွင် ထိုကျောက်ထိမှုနှင့် ဆက်စပ်၍ နောက်ထပ် ရှေးဘဝ အကြောင်းကံတစ်ခု ရှိနေသေး၏။</p> <p>လွန်လေပြီးသော ဘဝတစ်ခု၌ ဘုရားအလောင်းသည် ကလေးငယ်သဘာဝ ကစားနေစဉ် အရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတစ်ပါး ဆွမ်းခံဝင်လာ၏။ ကလေးငယ်သည် ပျော်ရွှင် လိုသဖြင့် အရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၏ ခြေမတော်ကို ကျောက်ဖြင့် ပစ်ခတ်၏။ ခြေမတော်ကို ထိသဖြင့် အရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါသည် အလွန်နာကျင်သော ဝေဒနာကို ခံစားခဲ့ရလေသည်။ ထို မကောင်းမှုကံအစွမ်းကြောင့် အရှင်ဒေဝဒတ် ကျောက်မောင်းဆင် လုပ်ကြံစဉ် ခြေမတော်ကို ကျောက်ထိရုံမျှသာ မဟုတ်၊ ခြေမတော်၌ သွေးစိမ်းတည်သည်အထိ ဒဏ်ရာအနာတရဖြစ်ပြီး ဆင်းရဲဝေဒနာကို ကြာရှည်စွာ ခံစားရလေသည်။ ဤကား ဒုတိယဝဋ်(ဝိပါက်) ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုသို့ ကျောက်ထိခြင်းနှင့်ဆက်စပ်၍ နောက်ထပ် ရှေးဘဝ အကုသိုလ်ကံ တစ်မျိုးလည်း ရှိနေခဲ့သေး၏။</p> <p>လွန်လေပြီးသောအခါ ဂေါတမဘုရားအလောင်းတော်သည် ပဒေသရာဇ်မင်း ဖြစ်ခဲ့ဖူး၏။ ထိုဘဝတွင် လူယုတ်မာနှင့် ပေါင်းမိသဖြင့် သောက်စားမူးယစ်ပြီး အပြစ်မရှိ သူအား ဓားဖြင့် ခွဲစိတ်ခဲ့ဖူးလေသည်။ ထိုအကုသိုလ်ကံကြောင့် ငရဲ၌<br> <br>စာမျက်နှာ-215 <hr> ခံရပြီးနောက် ဘုရားရှင်ဖြစ်တော်မူလာသော ဘဝမှာပင် ခြေမတော်ကို ကျောက်ထိရုံ၊ သွေးစိမ်းတည်ရုံနှင့် မပြီးသေး။ ဆေးဆရာဇီဝက၏ ဓားဖြင့်ခွဲ၍ ခြေမတော်၌ တည်နေသည့်သွေးခဲကို ထုတ်ယူကုသမှုအတွက် ပြင်းထန်သော ဝေဒနာကိုပါ ခံစားရရှာလေသည်။ ဤကား တတိယဝဋ်(ဝိပါက်)ဖြစ်သည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရား ခံတော်မူရသော ဝဋ်(ဝိပါက်)တော်တို့ကား ဖော်ပြပါ သုံးပါး အပါအဝင် တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးရှိကြောင်း အပဒါန်ပါဠိတော်တွင် ဖော်ပြထားပါသည်။ အရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ “ဝဋ်”(ဝိပါက်)တော်လည်း ရှိသေး၏။ အရှင်မောဂ္ဂလာန် အလောင်းတော်သည် တစ်ခုသောဘဝ၌ မယား၏အလိုဆန္ဒအရ မိဘနှစ်ပါးကို တောသို့ထုတ်ပြီး သူခိုးဓားပြယောင်ဆောင်ကာ ရိုက်ခဲ့ဖူး၏။ ထိုအကုသိုလ်ကံကြောင့် သေလျှင် ငရဲသို့ ကျခဲ့ရသည်။ နောက်ဆုံး အရှင်မောဂ္ဂလာန်ဘဝ၌ တန်ခိုးအရာမှာ ဧတဒဂ်ရပါလျက် ခိုးသူတို့၏ ရိုက်နှက်သတ်ဖြတ်မှုကို ခံရပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်စံခဲ့ရလေသည်။</p> <p>အထက်ပါ သာဓကတို့ကို ကြည့်လျှင် ပြုခဲ့မိသော အကုသိုလ်ကံကြောင့် ငရဲသို့ ကျရောက်ရုံမျှဖြင့် မပြီးသေး။ အခွင့်သင့်သော ဘဝမှာ ဝဋ်(ဝိပါက်)ခေါ် ဆင်းရဲဒုက္ခတစ်မျိုးမျိုးကို ဆက်လက် ခံစားရသေးသည်။ မခံစားရအောင် မည်သူမျှ မရှောင်လွှဲနိုင်ကြချေ။ သို့ဖြစ်၍ “ဝဋ်မှာအမြဲ ငရဲမှာအပ”ဟုဆိုထုံးပြုခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်လေသည်။</p> <h3>ငရဲကို ဘယ်လို ပ-သနည်း</h3> <p>ငရဲကား ဝဋ်(ဝိပါက်)ကဲ့သို့ မဟုတ်၊ မကောင်းမှု အကုသိုလ်ကို ပြုလုပ်လျှင် ငရဲသို့ ကျရောက်ရတတ်၏ဟု ဆိုသော်လည်း အကုသိုလ်ပြုမိတိုင်း ငရဲသို့ ရောက်ကြရသည်မဟုတ်၊ အကုသိုလ်ကို အမှန်တကယ် ပြုပါလျက် ငရဲနှင့် လွဲချင်လွဲတတ်သော သာဓကများ ရှိကြပါသည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓ၏လက်ထက်တော်က ရာဇဂြိုဟ်ပြည်တွင် တမ္ဗဒါဌိကမည်သော ခိုးသူသတ်သမား တစ်ဦး ရှိခဲ့၏။ သူသည် နှစ်ပေါင်း ငါးဆယ့်ငါးနှစ်တိုင်တိုင် ဘုရင့်အကျဉ်းထောင်မှ သေဒဏ် အပေးခံရသူများကို သတ်ခဲ့ရလေသည်။ ထိုအကုသိုလ်ကြောင့် သေလျှင် ငရဲသို့ ရောက်ရမည်ဖြစ်၏။ ဤအခြေအနေတွင်<br> ၁။ အပဒါနံပါဠိတော် - ၃၄၆။ ၂။ ဓမ္မပဒ(ဒု) မဟာမောဂ္ဂလာနထေရဝတ္ထု။ ၄၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-216 <hr> အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ကယ်မလိုသဖြင့် ဆွမ်းခံကြွ၍ တရားဓမ္မဟောပြတော်မူသည်။ တမ္ဗဒါဋ္ဌိကသည် ဆွမ်းလှူခြင်း၊ တရားနာခြင်း၊ တရားကို ဆင်ခြင်ရှုမှတ်ခြင်း ကုသိုလ်ကို ပြု၏။ သေလွန်သောအခါ ထိုကုသိုလ်ကြောင့်ပင် ကုသိတာနတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရလေသည်။ လူအများကို သတ်သည့် အကုသိုလ်ကြောင့် သေသည့်အခါ ရောက်ရမည့် ငရဲကို ထိုကုသိုလ်ဖြင့် အပပြုလိုက်နိုင်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ထို့ပြင် သာဝတ္တိပြည်မှာ မဋ္ဌကုဏ္ဍလီမည်သော လုလင်တစ်ဦး ရှိခဲ့ဖူးသည်။ သူသည် မည်သည့်အလှူဒါနကိုမျှမပြု၊ သူ့တွင် ကုသိုလ်ကောင်းမှုမရှိ၊ အကုသိုလ်ကံများသာ ရှိ၏။ သေလျှင် ငရဲသို့ ရောက်ရမည်ဖြစ်၏။ ထိုအဖြစ်ကို မြတ်ဗုဒ္ဓ မြင်တော်မူသဖြင့် ကယ်မလိုသောကြောင့် ထိုသူ၏ အိမ်ရှေ့သို့ သွားရောက်ပြီး ရောင်ခြည်တော်တို့ကို လွှတ်၏။ သေလုဆဲဆဲ မဋ္ဌကုဏ္ဍလီသည် ရောင်ခြည်တော်တို့ကို မြင်သဖြင့် မြတ်ဗုဒ္ဓအား လျောင်းအိပ်လျက်ကပင် ရှိခိုး၏။ မကြာခင် သေလွန်လျှင် ထိုကုသိုလ်ကြောင့်ပင် တာဝတိံသာနတ်ပြည်တွင် နတ်သားဖြစ်ရလေသည်။ ရှိခိုးသောကုသိုလ်ကောင်းမှုဖြင့် ငရဲကို “အပ” ပြုလုပ်ခြင်းပင် ဖြစ်ပါ၏။</p> <p>သောဏဂီရိ တောင်ပေါ် ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေသော ရဟန္တာ အရှင်သောဏ၏ ဖခင်သည် မုဆိုးအလုပ်ဖြင့် အသက်မွေးမြူ၏။ အသက်ကြီးကာမှ သားဘုန်းကြီးထံ ခိုဝင်၍ ရဟန်းပြုခဲ့၏။ မကျန်းမမာ၍ သေခါနီးသော (မရဏာသန္နဝီထိ ဇောကျသော)အခါ သူပြုခဲ့သော အကုသိုလ်များ အကျိုးပေးချိန် ရောက်သည့်အလျောက် ခွေးကြီးများ ကိုက်တော့မည့် အဟန်ဖြင့် စိတ်အစဉ်မှာ ဂတိနိမိတ် ထင်မြင်လာ၏။ “သား ခွေးကြီးတွေကို မောင်းပါ သားရဲ့”ဟု ကြောက်လန့်စွာ ယောင်ယမ်းပြောဆို၏။</p> <p>ရဟန္တာအရှင်သောဏသည် ဖခင်ဦးဇင်းကြီး သေလွန်က ငရဲကျရောက်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း သိတော်မူ၏။ “ငါသို့သော သားရှိပါလျက် ငရဲသို့ မကျစေသင့်” ဟု ဆင်ခြင်ပြီး သာမဏေများအား ပန်းများကို ခူးယူစေ၍ စေတီရင်ပြင်မှာ ထားစေသည်။ ဦးဇင်းကြီး လဲလျောင်းရာ ညောင်စောင်းကိုလည်း စေတီရင်ပြင်သို့ ရွှေ့စေပြီး “ဦးဇင်းကြီးအတွက် ပန်းလှူထားတယ်၊ အာရုံပြုပါ” စသည်ဖြင့် ပြောဆို သတိပေး၏။<br> ၁။ ဓမ္မပဒ-ပ။ ယမကဝဂ်၊ မဋ္ဌကုဏ္ဍလီဝတ္ထု၊<br> <br>စာမျက်နှာ-217 <hr> ဦးဇင်းကြီး စိတ်အစဉ်မှာ ငရဲနိမိတ်များ ပျောက်၍ နတ်ဘုံရောက်မည့် အာရုံများ (ဂတိနိမိတ်များ) ပြောင်းလဲ ထင်ပေါ်လာသည်။ နတ်သမီးများ အကြိုလာနေသည်ကို ထင်မြင်ပြီး “သား ဖယ်ပါ၊ ဖယ်ပါ၊ သားရဲ့ မိထွေးတွေ လာနေတယ်”ဟု ပြောဆိုလာသည်။</p> <p>အရှင်သောဏ၏ ဖခင် ဦးဇင်းကြီးက လားရောက်ရမည့် ငရဲကို လတ်တလော ဖြစ်ပေါ်သော ကုသိုလ်စိတ်ဖြင့် “အပ” ပြုလုပ်နိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>အရှင်အင်္ဂုလိမာလကိုကား လူသိများကြပါ၏။ လက်ညှိုးပေါင်း တစ်ထောင် ပြည့်အောင် ဖြတ်မည်ဟူသော အကြံဖြင့် ကမ်းကုန်အောင်မိုက်နေသည့် လူသတ်သမားကြီးဖြစ်သည်။ လက်ညှိုးတစ်ထောင်ပြည့်ရန် တစ်ချောင်းသာ လိုတော့သည့် နေ့တွင် မြတ်စွာဘုရားက ကယ်ချွတ်တော်မူသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်စံလွန်တော်မူသောအခါ နိဗ္ဗာန်သို့သာ ဝင်စံတော်မူရ၏။ ပြုခဲ့မိသော အကုသိုလ်တို့ကြောင့် ငရဲသို့ မလားရောက်ရပေ။ ဤကား ရဟန္တာဖြစ်သည်အထိ တရားဓမ္မကို နာယူ ကျင့်ကြံသော ကုသိုလ်ကံဖြင့် ငရဲကို “အပ” ပြုလိုက်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ဤသို့ စသောအကြောင်းအချက်တို့ကို ရည်ရွယ်၍ “ငရဲ အပ”ဟု ဆိုထုံးပြုကြခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် ငရဲကို “အပ” ပြုပုံပြုနည်းကား မတူကြပေ။ အထက်ပါ ဝတ္ထုတို့တွင် တမ္ဗဒါဋ္ဌိက, မဋ္ဌကုဏ္ဍလီ, အရှင်သောဏဖခင် ဦးဇင်းကြီးတို့၏ ငရဲကို “အပ ပြုနည်း” သည် စိတ်ချရသောနည်း မဟုတ်။ လတ်တလော ကုသိုလ်ကံကြောင့် နတ်ပြည်သို့ ရောက်နိုင်ကြသော်လည်း ကုသိုလ်ကံ အရှိန်ကုန်လျှင် (အပါယ်တံခါးပိတ်နိုင်သော မဂ်ကုသိုလ်တစ်မျိုးမျိုးကို မရသေးလျှင်) ငရဲသို့ ရောက်နိုင်ပေသေးသည်။ အရှင်အင်္ဂုလိမာလ၏ ငရဲကို “အပ ပြုလိုက်ခြင်းကား ရဟန္တာဖြစ်သည်အထိ ပြုကျင့်အားထုတ်သော မဂ်ကုသိုလ်တို့ဖြင့် ငရဲကို အပ ပြုလိုက်ခြင်းဖြစ်၍ စိတ်ချရသော “အပ” ပြုနည်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ယင်းနှင့်ပတ်သက်၍ ကံတရားတို့၏ အကျိုးပေးရာကာလကို သတိပြုသင့်ပါ၏။ (ဤကျမ်း အခန်း ၃-၌ ကံတရားတို့ကို ဖော်ပြထားပါသည်။) တမ္ဗဒါဌိက မဋ္ဌကုဏ္ဍလီတို့ နတ်ပြည်ရောက်ရခြင်းသည် ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယကံ (ဒုတိယဘဝ၌ အကျိုးပေးသောကံ) ဖြင့် နတ်ပြည်ရောက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ သူတို့ပြုကြသော<br> <br>စာမျက်နှာ-218 <hr> ကုသိုလ်စေတနာကံသည် ဒုတိယဘဝဖြစ်သော နတ်ဘဝမှာ အကျိုးပေးခွင့်ရ၍ ငရဲကို ယာယီ “အပ” ပြုလိုက်နိုင်ခြင်း ဖြစ်၏ဟု ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>အရှင်အင်္ဂုလိမာလကား ရဟန္တာဖြစ်သည့်အလျောက် အလွန်အားကောင်းသော အရဟတ္တမဂ် ကုသိုလ်အဆင့်မှာပင် ထိုမဂ်ကုသိုလ်ဖြင့် ထိုမျှလောက် အားမကောင်းသော လက်ညှိုးဖြတ်မိသည့် အကုသိုလ်ဟူသမျှကို ဘယ်တော့မှ အကျိုးပေးခွင့် မရအောင် ချေဖျက်ပစ်လိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် လူသတ်, လက်ညှိုးဖြတ်သမျှ အကုသိုလ်အားလုံးသည် အဟောသိကံ (အချည်းနှီးကံ၊ အလကားကံ) များဖြစ်သွားကြရသည်။ အကုသိုလ်မှန်သမျှ ပျက်စီးသွားပြီးဖြစ်၍ အပါယ်ကျိုး, ငရဲကျိုးကို ဘယ်သောကာလမှာမှ မပေးနိုင်တော့ချေ။</p> <p>အချုပ်အားဖြင့် ဆိုရလျှင် မည်သည့်နည်းဖြင့်ပင် ငရဲကို အပပြုပြု၊ “အပ” ပြုနိုင်လျှင် အကောင်းချည်းသာဖြစ်သည်။ သို့သော် အကုသိုလ်၏ အရှိန်အဟုန်ဟု ဆိုအပ်သော ဝိပါက်(ဝဋ်)မူကား ပရိနိဗ္ဗာန်စံ၍ ဘဝဇာတ် မသိမ်းသေးမီ တချိန်ချိန်၌ အကျိုးပေး ဖြစ်ပေါ်လာတတ်၏။ (ဝါ) ဝဋ်လိုက်တတ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-219 <hr> <h3>အခန်း (၅)</h3></p> <h3>ဒါန သီလ ဘာဝနာ</h3> <p>(က) ဒါန အမျိုးမျိုး<br> (ခ) သီလအမျိုးမျိုး<br> (ဂ) ဒါန ဝတ္ထုများ<br> (ဃ) သီလဝတ္ထုများ<br> (င) ဘာဝနာ၏သဘောအဓိပ္ပာယ်</p> <h3>(က) ဒါန အမျိုးမျိုး</h3> <p>ဒါနဟူသည်-<br> (၁) အလှူပေးပုဂ္ဂိုလ်၊<br> (၂) လှူလိုသော စေတနာ၊<br> (၃) လှူဖွယ်ဝတ္ထု၊<br> (၄) ထင်ရှားရှိနေသော အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်-</p> <p>ဤအင်္ဂါ လေးပါးရှိမှ ပြည့်စုံ၏။ ပေးအပ်သော အရာဟူသမျှနှင့် ပေးခြင်းဟူသမျှသည် ဒါနချည်းပင် ဖြစ်၏။ ယင်းဒါနခေါ်သော တရားနှင့် စပ်လျဉ်း၍-<br> (၁) စေတနာစေတသိက်ကို ဒါနဟု ခေါ်၏။</p> <p>(၂) စေတနာနှင့်အလားတူသောကြောင့် စေတနာနှင့်ယှဉ်သော အလောဘ စေတသိက်ကိုလည်း ဒါနဟု ခေါ်၏။</p> <p>(၃) သမ္မာဝါစာ၊ သမ္မာကမ္မန္တနှင့် သမ္မာအာဇီဝတို့ကိုလည်း ဒါနဟုပင် ခေါ်၏။</p> <p>(၄) ဒေယျဓမ္မော ဒါနန္တိ အာမန္တာ-အရ ဆွမ်းသင်္ကန်းစသော လှူဖွယ်ဝတ္ထုကိုလည်း ဒါနဟူ၍ပင် ခေါ်ပေသည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-220 <hr> အဖန်ဖန် ပဋိသန္ဓေနေခြင်းဖြင့် သံသရာကို ရှည်စေတတ်သည့် တရားမှာ တဏှာ(လောဘ)ဖြစ်၏။ ဒါနဟူသော အလောဘသည် ယင်းတဏှာ(လောဘ)၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်၍ တဏှာ(လောဘ)ကိုလည်း ပယ်သတ်နိုင်သည့်တရား ဖြစ်သည်။ စစ်မှန်သော ဒါနသည် သံသရာကို တိုစေသည်မှာ အမှန်ပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဒါနဟူသည် တရားလေးမျိုး ဖော်ပြထားသော်လည်း အလောဘနှင့် သမ္မာဝါစာ၊ သမ္မာကမ္မန္တ၊ သမ္မာအာဇီဝတို့မှာ စေတနာ၏ အသင်းအပင်းများဖြစ်၍ စေတနာဒါနအဖြစ် တစ်ခုတည်း မှတ်ယူရပါမည်။ ဆွမ်းသင်္ကန်းစသော လှူဖွယ်ဝတ္ထုဟူသော ဒေယျဓမ္မကို ဝတ္ထုဒါနအဖြစ် မှတ်ယူပါမည်။ ထို့ကြောင့်ပင် ဒါန နှစ်မျိုးသာ ရှိပါသည်။</p> <p>လှူဒါန်းရာမှာ စေတနာမရှိလျှင် မလှူဒါန်းနိုင်၊ စေတနာရှိမှသာ လှူဒါန်းနိုင်၏။ စေတနာဆိုရာမှာလည်း လှူဒါန်းနေစဉ်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်သော “မုဉ္စစေတနာ” ကို ခေါ်သည်။ မုဉ္စဟူသည် စွန့်လွှတ်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ စွန့်လွှတ်လှူဒါန်းနေစဉ်ဖြစ်သော မုဉ္စစေတနာသည်သာလျှင် ဒါန၏ တရားကိုယ် အစစ် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>မစွန့်လွှတ်မီ ရှေးက ကြိုတင်၍ ဖြစ်သော စေတနာကို “ပုဗ္ဗစေတနာ” ဟု ခေါ်၏။ စွန့်လွှတ်ပြီးမှဖြစ်သော စေတနာကို “အပရစေတနာ”ဟု ခေါ်၏။ ယင်းစေတနာသုံးတန်ကို “စေတနာဒါန” ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ဒါနအမျိုးမျိုးကို ရေးသားတင်ပြပါမည်-</p> <p>(၁) ကိုယ်တွင်းဆိုင်ရာ အသက်ခန္ဓာအင်္ဂါကြီးငယ်တို့ကို လှူဒါန်းခြင်းဒါန (အဇ္ဈတ္တိကဒါန-ဟုခေါ်၏)၊</p> <p>(၂) အပြင်အပဖြစ်သော ပစ္စည်းဝတ္ထုတို့ကို လှူဒါန်းခြင်း ဒါန (ဗာဟိရဒါန-ဟု ခေါ်၏)။</p> <p>(၃) အသက်စည်းစိမ် ဘေးမဲ့ပေးခြင်းဒါန (အဘယဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊ ဤဒါနသည် အထူးသဖြင့် မင်းတို့နှင့်သာ သက်ဆိုင်၏။</p> <p>(၄) ဆွမ်းစသည့်ပစ္စည်းဝတ္ထုကို ပေးလှူခြင်းဒါန (အာမိသဒါန-ဟုခေါ်၏)၊</p> <p>(၅) လောဘဒေါသ စသည်တို့ဖြင့် ညစ်နွမ်းသောစိတ် အလျှင်း မရှိဘဲ သူတပါးတို့အား မဖောက်မပြန် မှန်ကန်သော တရားဟောပေးခြင်းဖြင့် တရားကို ပေးလှူခြင်း ဒါန (ဓမ္မဒါန-ဟု ခေါ်၏။)</p> <br>စာမျက်နှာ-221 <hr> (၆) အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် ဆိုက်ရောက်လာသောအခါ လှူဖွယ်ဝတ္ထုကို အကြွင်းထား၍ လှူဒါန်းခြင်းဒါန (သာဝသေသဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၇) အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် ဆိုက်ရောက်လာသောအခါ လှူဖွယ်ဝတ္ထုကို အကြွင်းမထားဘဲ အကုန်လှူဒါန်းခြင်းဒါန (နိရဝသေသဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၈) ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး နှစ်ဦးစသည်အား ပိုင်းခြားသတ်မှတ်၍ လှူဒါန်းခြင်း ဒါန (ပုဂ္ဂလိကဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၉) သံဃာတော်ကို ရည်မှန်း၍ လှူဒါန်းခြင်းဒါန (သံဃိကဒါန-ဟုခေါ်၏)၊</p> <p>ပုဂ္ဂလိကဒါနမှုပြုရန် လွယ်ကူ၏။ သံဃိကဒါနမှု ပြုရန်အတွက် အလှူပြုလုပ်မည့်ပုဂ္ဂိုလ်တိုင်း သတိချပ်ရပေမည်။ အကြောင်းမှာ သံဃာတော်ဟု ဆိုလျှင် အရိယာပုဂ္ဂိုလ်များ အားလုံးပါဝင်၏။ သို့ရာတွင် ပါဝင်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်များကို အာရုံမထားဘဲ အများအစုအပေါင်းကိုသာ အာရုံထား၍ လှူဒါန်းမှသာ သံဃိကဒါနမြောက်ပါသည်။ သံဃိကဒါနချည်း သက်သက်ပင် ခုနစ်ပါး ထပ်မံ ခွဲခြားထားပါသည်။ မှတ်ရန်မှာ သံဃိကဒါန ခုနစ်ပါး ရှိသည်ဟုပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>(၁ဝ) ဝဋ်ဆင်းရဲဖြစ်သော လောကီစည်းစိမ်ချမ်းသာကိုသာ တောင့်တ၍ လှူဒါန်းသောဒါန (ဝိဋနိဿိတဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၁၁) ဝဋ်ဆင်းရဲကင်းရာ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို တောင့်တ၍ လှူဒါန်းသော ဒါန (ဝိဝဋနိဿိတဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၁၂) အချိန်အခါနှင့် တိုက်ဆိုင်သော စီမံလှူဒါန်းသော ကထိန်သင်္ကန်း၊ ဝါဆိုသင်္ကန်း၊ ဖျားနာသောရဟန်းအတွက် ဂိလာနဆွမ်း၊ ဧည့်သည် အာဂန္တုရဟန်းတို့အတွက် ဆွမ်း၊ ခရီးထွက်မည့် ဂမိကရဟန်းတို့အတွက် ဆွမ်းလှူခြင်း စသည့်ဒါန (ကာလဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊ ကာလဒါန ငါးမျိုးရှိပါသည်။ ၎င်းတို့မှာ-</p> <p>(က) ဧည့်သည် အာဂန္တုအား ပေးလှူခြင်း၊<br> (ခ) ခရီးထွက်မည့် ခရီးသည်အား ပေးလှူခြင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-222 <hr> (ဂ) မကျန်းမမာ ဖျားနာသောသူအား ပေးလှူခြင်း၊<br> (ဃ) ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးသောအခါ၌ ပေးလှူခြင်း၊<br> (င) လုပ်ကိုင်ရရှိသော ကောက်ဦး သစ်ဦးတို့ကို သီလရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ပေးလှူခြင်း-</p> <p>ဟူ၍ ငါးမျိုးရှိပါသည်။</p> <p>(၁၃) ဤကဲ့သို့ အချိန်အခါကို မရွေးချယ်ရဘဲ လှူလိုသည့်အချိန် လှူလိုက်နိုင်သောဒါန (အကာလဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၁၄) တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် သုံးသပ်အပ်သောဒါန (ပရာမဋ္ဌဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊ ကုသိုလ်ဆန္ဒပတ္ထနာဖြင့် မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ကို မတောင့်တဘဲ “ဤဒါန ကုသိုလ်ကြောင့် ငါသည် သိကြားမင်းအစရှိသည့် ထင်ရှားသောနတ် သို့မဟုတ် သာမညနတ်ဖြစ်ရပါလို၏။ ထိုနတ်ပြည်၌ မြဲမြံခိုင်ခံ့သော နတ်စသည် ဖြစ်ရပါလို၏” စသည်ဖြင့် တဏှာဒိဋ္ဌိဦးစီးလျက် တောင့်တလျှင် ထိုဒါနသည် မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်၏ ပစ္စည်းအထောက်အပံ့ မဖြစ်နိုင်သောကြောင့် ဆုံးရှုံးခြင်းသို့ ရောက်အောင် ပို့ဆောင်တတ်သော ဒါနဟု ဆိုပါသည်။</p> <p>(၁၅) တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မသုံးသပ်အပ်သော ဒါန (အပရာမဋ္ဌဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊ ဝဋ်ဆင်းရဲကင်းရာ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို တောင့်တ၍ လှူဒါန်းသော ဒါနဟု ဆိုပါသည်။</p> <p>(၁၆) နေရာတည်မြဲနေမည့် ဘုရားတန်ဆောင်း၊ ကျောင်း၊ ဇရပ်၊ ရေတွင်း၊ ရေကန် စသည်တို့ကို လှူဒါန်းသောဒါန (ထာဝရ-ဒါနဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၁၇) ခေတ္တခဏမျှသုံးစွဲရသော ဆွမ်းသင်္ကန်းစသည်တို့ကို လှူဒါန်းခြင်းဒါန (အထာဝရဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊ ထိုဒါနှစ်ခုတွင် ထာဝရဒါနသည် အကျိုးပေး ကြီးမြတ် ခိုင်မြဲ၏။</p> <p>(၁၈) မိမိ အသက်ထင်ရှားရှိစဉ် လှူဒါန်းသော ဒါန (သဇီဝဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊<br> <br>စာမျက်နှာ-223 <hr> (၁၉) မိမိသေပြီးနောက် မိမိပိုင်ပစ္စည်းစုကို မည်သူ့အား ပေးခဲ့သည်၊ ထိုသူ ယူ၍ အလိုရှိတိုင်း အသုံးပြုလော့ဟူ၍ သေသည့်နောက် ရည်မှန်း၍ ပေးကမ်းလှူဒါန်းခြင်းဒါန (အစ္စယဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊ ဗုဒ္ဓဘာသာတို့ အနေဖြင့် သေတမ်းစာဖြင့် မိမိပစ္စည်းကို ပေးခွင့် ရှိပါသည်။ သားသမီးများအားလည်း သေတမ်းစာနှင့်တကွ ပေးနိုင်၏။ ဤကား အစ္စယဒါန၌ အကျုံးဝင်ပါသည်။<br> (၂ဝ) ဆွမ်းတမျိုးတည်း လောင်းလှူခြင်းဒါန (အပရိဝါဒါန-ဟုခေါ်၏)၊<br> (၂၁) ဆွမ်းဟင်းနှင့်တကွ လောင်းလှူခြင်းဒါန (သပရိဝါရဒါန-ဟုခေါ်၏)၊</p> <p>(၂၂) အကြွင်းအကျန် အညံ့အဖျင်းဖြစ်သော ပစ္စည်းကို လှူဒါန်းခြင်းဒါန (ဥစ္ဆိဋ္ဌဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၂၃) အကြွင်းအကျန် အညံ့အဖျင်း မဟုတ်သောပစ္စည်းကို လှူဒါန်းခြင်းဒါန (အနုစ္ဆိဋ္ဌဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊ ၎င်းဒါနကို “အဂ္ဂဒါန”ဟုလည်း ခေါ်၏။</p> <p>(၂၄) တရားသဖြင့် ရှာဖွေရရှိသော ပစ္စည်းဝတ္ထုလှူဒါန်းခြင်း ဒါန (ဓမ္မိယဒါန-ဟုခေါ်၏)၊</p> <p>(၂၅) တိုက်ခိုက် ခိုးဝှက် သတ်ဖြတ်ခြင်း စသည်ဖြင့် ရှာဖွေရရှိသော ပစ္စည်းဝတ္ထုလှူဒါန်းခြင်းဒါန (အဓမ္မိယဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၂၆) အလှူဒါနပြုကြရာမှာ တန်းတူညီမျှ ရနိုင်လှူဒါန်းနိုင်သော အလှူဒါန (သဒိသဒါန- ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၂၇) အချင်းချင်း အပြိုင်အဆိုင် လှူကြရာမှာ တစ်ဖက်သားများ မလိုက်နိုင်အောင် အနိုင်လှူအပ်သောဒါန (အသဒိသဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၂၈) မျက်မြင်ကိုယ်တွေ့ဖြစ်သော ဒါန (ပစ္စက္ခဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၂၉) မျက်မြင်ကိုယ်တွေ့မဟုတ် ကိုယ့်မျက်ကွယ်၌ လှူအပ်သော ဒါန (အပစ္စက္ခဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၃၀) ကွယ်လွန်လေပြီးသော ဆွေမျိုးသားချင်းများ တမလွန်ဘဝ၌ ကြီးပွားချမ်းသာရေးအတွက် ရည်ရွယ် လှူဒါန်းအပ်သော အလှူဒါန (ပေတဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <br>စာမျက်နှာ-224 <hr> (၃၁) မိမိနောင်တမလွန်ဘဝ ကြီးပွားချမ်းသာရေးအတွက် ရည်မှန်း၍ လှူဒါန်းအပ်သော အလှူဒါန (နိဓိဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊<br> (၃၂) ကံ,ကံ၏အကျိုးကို သိရှိ၍ လှူဒါန်းအပ်သော အလှူဒါန (သမ္ပဇာနကဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊<br> (၃၃) ကံ, ကံ၏အကျိုးကို မသိဘဲ လှူဒါန်းအပ်သော အလှူဒါန (အသမ္ပဇာနကဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၃၄) နေ့စဉ်မပြတ် ဆွမ်းလောင်းခြင်း စသည်ဖြင့် အမြဲမပြတ် ပြုလုပ်အပ်သော ဒါန (နိဗဒ္ဓဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၃၅) နေ့စဉ်မဟုတ်ဘဲ တတ်နိုင်သည့်အခါမှသာ ဆွမ်းလောင်းခြင်း စသည်ဖြင့် ပြုလုပ်အပ်သောဒါန (အနိဗဒ္ဓဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၃၆) သားငါးစသော သတ္တဝါများကို သတ်ဖြတ်၍ ကျွေးမွေးလှူဒါန်းအပ်သောဒါန (သာဝဇ္ဇဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၃၇) သားငါးစသော သတ္တဝါများကို သတ်ဖြတ်ခြင်း မပြုဘဲ ဈေးမှ ဖြစ်ပေါ်သော သားငါးဖြင့် ကျွေးမွေးလှူဒါန်းခြင်းဒါန (အနဝဇ္ဇဒါန-ဟုခေါ်၏။)</p> <p>(၃၈) ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ မိမိလက်ဖြင့် ကိုင်တွယ်လှူဒါန်းအပ်သော အလှူဒါန (သာဟတ္ထိကဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၃၉) မိမိကိုယ်စား သူတပါးကို စေခိုင်း၍ လှူဒါန်းအပ်သောအလှူဒါန (အာဏတ္တိကဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၄၀) မိမိသဘောဖြင့် ပြုအပ်သော အလှူဒါန (သယံကာရဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊<br> (၄၁) သူတပါးတို့ ပြုသည်ကိုမြင်၍ ပြုအပ်သော အလှူဒါန (ပရကာရဒါန- ဟု ခေါ်၏)၊<br> (၄၂) စိတ်နေ ရွှင်လန်းချမ်းသာစွာ လှူဒါန်းအပ်သောဒါန (သောမနဿဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၄၃) ဝမ်းလည်းမသာ၊ ဝမ်းလည်းမနည်း၊ အလယ်အလတ် ခံစားခြင်းရှိ၍ လှူဒါန်းအပ်သော အလှူဒါန (ဥပေက္ခာဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <br>စာမျက်နှာ-225 <hr> (၄၄) ကံ, ကံ၏အကျိုးကို သိမြင်နားလည်၍ လှူဒါန်းခြင်းသည် ဉာဏ်နှင့် ယှဉ်သည့်ဒါန (ဉာဏသမ္ပယုတ္တဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၄၅) ကံ, ကံ၏အကျိုးကို မသိမမြင်ဘဲ သူတပါးတို့၏ အတုအပဖြင့် လှူဒါန်းခြင်းသည် ဉာဏ်နှင့်မယှဉ်သည့်ဒါန (ဉာဏဝိပ္ပယုတ္တဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၄၆) သူတပါးတို့ တိုက်တွန်းခြင်းရှိ၍ ပြုအပ်သောဒါန (သသင်္ခါရိက ဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၄၇) သူတပါးတို့ တိုက်တွန်းခြင်း မရှိဘဲ မိမိဆန္ဒအတိုင်း ပြုအပ်သော ဒါန (အသင်္ခါရိကဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၄၈) ကောင်းမှု၏ အရာဖြစ်သော ပေးလှူခြင်းဒါန (ပုညဝိသယဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၄၉) ကောင်းမှု၏အရာမဟုတ်ဘဲ လောက၌ ပြုကျင့်ကြမြဲ ဝတ္တရားအတိုင်း ပေးခြင်းမျိုးသည် “လောကဝိသယဒါန” ဖြစ်သည်။ ကြည်လင် စင်ကြယ်သော သဒ္ဓါတရားဖြင့် ပေးခြင်းမဟုတ်ဘဲ ချစ်ကြိုက်၍ ပေးခြင်း၊ စိတ်ဆိုး၍ ပေးခြင်း၊ မိုက်မဲ၍ပေးခြင်း၊ ကြောက်ရွံ့၍ ပေးခြင်းမှ စ၍ ပေးခြင်းဟူသမျှကို “လောကဝိသယဒါန” ဟုခေါ်၏။ ဒါနပါရမီနှင့် လုံးဝမသက်ဆိုင်ကြောင်း မှတ်သားရပါမည်။</p> <p>(၅၀) လှူဖွယ်ဝတ္ထုများကို ကောင်းမွန်စွာပြုပြင်၍ ရိုသေစွာလှူဒါန်းခြင်း ဒါန (သက္ကစ္စဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၅၁) လှူဖွယ်ဝတ္ထုများကို ကောင်းမွန်စွာ မပြုပြင်ဘဲ ဖြစ်သလို လှူဒါန်းခြင်းဒါန (အသက္ကစ္စဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၅၂) မြတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ကြီးသောပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ငယ်သူက ပူဇော်သောအားဖြင့် ပေးလှူခြင်းဒါန (ပူဇာဒါန-ဟု ခေါ်၏)</p> <p>(၅၃) ကြီးမြတ်သူက ငယ်ရွယ်သူအား ချီးမြှောက်ပေးလှူခြင်းဒါန (အနုဂ္ဂဟဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၅၄) တဏှာ၏ကျွန်အဖြစ်ဖြင့် လောကီစည်းစိမ်ချမ်းသာကို တောင့်တ၍ လှူဒါန်းအပ်သော အလှူဒါန (ဒါသဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <br>စာမျက်နှာ-226 <hr> (၅၅) တဏှာသခင် အရှင်ကို ပုန်ကန်၍ လောကုတ္တရာ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ကို ရည်မှန်းတောင့်တပြီး လှူသောအလှူဒါန (ဘုဇိဿဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၅၆) မိဘတို့က သားသမီးတို့ကို နောင်အခါတွင် ငါ့တို့အား ဤကဲ့သို့ပင် ပြန်လည် ကျွေးမွေးလိမ့်မည်ဟု မျှော်မှန်း၍ သားသမီးတို့အား ကျွေးမွေးခြင်းဒါန (ဣဏပယောဇနဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၅၇) သားသမီးတို့က အိုမင်းမစွမ်းရှိသည့် မိဘတို့ကို ကျေးဇူးဆပ်သောအားဖြင့် ပြန်လည်ကျွေးမွေးခြင်းဒါန (ဣဏမောက္ခဒါန -ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၅၈) အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်များအား လှူဒါန်းကျွေးမွေးခြင်းဒါန (နိမိဒါန-ဟု ခေါ်၏)</p> <p>(၅၉) အလှူဒါန ပြုလုပ်ရာမှာ လိုလားမှု၊ အားထုတ်မှု၊ ပိုင်းခြား သိမြင်မှုနှင့် ထိုးထွင်း သိမြင်ခြင်း တရားလေးပါး အားနည်းလျှင် ထိုဒါနသည် ညံ့သောအလှူဒါန (ဟီနဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၆၀) တရားလေးပါးကို အတန်အသင့် နားလည်ပြီး လှူဒါန်းလျှင် အလတ်စားအလှူဒါန (မဇ္ဈိမဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၆၁) တရားလေးပါးကို အသေအချာ သဘောပေါက် နားလည်ပြီး လှူဒါန်းလျှင် မြင့်မြတ်သော အလှူဒါန (ပဏီတဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၆၂) အလွန်တရာ ပြုနိုင်ခဲသောဒါန (ဒုက္ကရဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊<br> (၆၃) ကြီးကျယ်ခမ်းနားအံ့ဖွယ်ကောင်းအောင် ပြုသောဒါန (မဟာဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၆၄) ပြုလုပ်ရန် ခဲယဉ်းသည်လည်း မဟုတ်၊ ကြီးကျယ်များပြားလှသည်ဟု ပြောဆိုဖွယ်ရာလည်း မရှိသောဒါန (သာမညဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၆၅) တရားသဖြင့် လှူဒါန်းအပ်သော တရားနှင့်ညီညွတ်သော ဒါန (ဓမ္မိကဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊ ယင်းဒါနသည်-</p> <p>(က) သံဃာတော်အား လှူဒါန်းမည်ဟု နှုတ်မြွက်ထားပြီးသော ပစ္စည်းကို သံဃာတော်အားသာ လှူဒါန်းခြင်း၊<br> (ခ) စေတီတော်အား လှူဒါန်းမည်ဟု နှုတ်မြွက်ထားပြီးသော ပစ္စည်းကို စေတီတော်အားသာ လှူဒါန်းခြင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-227 <hr> (ဂ) ပုဂ္ဂိုလ်တပါးပါးအား လှူဒါန်းမည်ဟု နှုတ်မြွက်ထားပြီးသော ပစ္စည်းကို ပုဂ္ဂိုလ်အားသာ လှူဒါန်းခြင်း-<br> ဟူ၍ ဓမ္မိကဒါန သုံးမျိုးရှိသည်။<br> (၆၆) သူတပါး အသက်ကို ရှည်အောင် ပြုလုပ်လှူဒါန်းခြင်း ဒါန (ဇိဝိတဒါန-ဟု ခေါ်၏)</p> <p>(၆၇) ရံဖန်ရံခါ စေတနာသဒ္ဓါတရားမရှိဘဲ လူကဲ့ရဲ့မည်စိုး၍ ပေးလှူသောဒါန (လောကာဓိပတေယျဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၆၈) ရံဖန်ရံခါ စေတနာသဒ္ဓါတရား မရှိဘဲ မိမိဂုဏ်ပျက်မည်စိုး၍ ပေးလှူမှ လျော်မည်ဟု မိမိဂုဏ်ကို ငဲ့ကွက် ပေးလှူသောဒါန (အတ္တာဓိပတေယျ ဒါန-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၆၉) သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြုဂရုပြု၍ ပေးလှူသောဒါန (ဓမ္မာဓိပတေယျဒါန-ဟု ခေါ်၏)<br> (၇ဝ) အဆွေခင်ပွန်းအား ပြုစုသကဲ့သို့ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့အား မိမိသုံးဆောင် စားသောက်သည့်အတိုင်း တတန်းတစားတည်း လှူဒါန်းခြင်းဒါန (ဒါနသဟာယ-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၇၁) အရှင်သခင်အား ပေးလှူသကဲ့သို့ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့အား မိမိသုံးဆောင်စားသောက်သည်ထက် မြင့်မြတ်သော ပစ္စည်းဝတ္ထုကို ပေးလှူခြင်းဒါန (ဒါနသာမိ-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <p>(၇၂) အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်အား မိမိသုံးဆောင် စားသောက်သည်အောက် ညံ့သော ပစ္စည်းဝတ္ထုကို လှူဒါန်းခြင်းဒါန၊ -ကျွန်ကို ပေးလှူသည်နှင့်တူသော ဒါန (ဒါနဒါသ-ဟု ခေါ်၏)၊</p> <h3>(ခ) သီလ အမျိုးမျိုး</h3> <p>သီလဟူသည် ကာယကံမှု၊ ဝစီကံမှု၊ မနောကံမှု၏ စင်ကြယ်ခြင်းများပင် ဖြစ်ပါသည်။ ဟိရိဩတ္တပ္ပတရား နှစ်ပါးရှိမှ သီလကို ဆောက်တည်နိုင် စောင့်ထိန်းနိုင်သောကြောင့် ဟိရိဩတ္တပ္ပတရား နှစ်ပါးသည် သီလ၏ အနီးဆုံးသော အကြောင်းဖြစ်၏။<br> သီလအမျိုးမျိုးကို ရေးသားဖော်ပြပါမည်-</p> <p>(၁) ဤအမှုကို ပြုကျင့်ရမည်ဟု ပညတ်တော်မူအပ်သော အာစရိယဝတ် အစရှိသည့်သိက္ခာပုဒ်များကို ဘုရားရှင် အလိုတော်ကျအတိုင်း လိုက်နာပြုကျင့်ခြင်းသည် “စာရိတ္တသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-228 <hr> (၂) ဤအမှုကို မပြုကျင့်ရဟု ပညတ်တော်မူအပ်သော ပါရာဇိက အစရှိသည့် သိက္ခာပုဒ်တို့ကို ဘုရားရှင် အလိုတော်ကျအတိုင်း စောင့်စည်း ထိန်းသိမ်းခြင်းသည် ဝါရိတ္တသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၃) မဂ်သီလ၊ ဖိုလ်သီလနှင့် ပြည့်စုံစေရန် ဟောကြားပညတ်အပ်သော အာဇီဝဋ္ဌမကသီလမှ ကြွင်းသော သီလအစုသည် “အာဘိသမာစာရိက သီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၄) မြတ်သော အရိယာမဂ် အကျင့်ကို ရရန် ရှေးဦးစွာ ဤတရားစုကို ကျင့်ကြံစေရမည်ဟု ဟောကြားအပ်သော အာဇီဝဋ္ဌမက သီလသည် “အာဒိဗြဟ္မစရိယသီလ”ဖြစ်သည်။ မြတ်သောအကျင့်၏အစဖြစ်သော သီလဟုဆိုလို။</p> <p>(၅) ကောင်းသော စကားပြောခြင်း၊ ကောင်းသော အမှုကိစ္စပြုလုပ်ခြင်း၊ ကောင်းသောအသက်မွေးမှုပြုခြင်းတည်းဟူသော ဝိရတီစေတသိတ် သုံးပါးသည် “ဝိရတီသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၆) စေတနာ၊ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟနှင့် သံဝရငါးပါး အဝီတိက္ကမတရားတို့သည် “အဝိရတိသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၇) တဏှာကို ဖြစ်စေ၊ ဒိဋ္ဌိကို ဖြစ်စေ အမှီပြု၍ စောင့်ထိန်းအပ်သော သီလသည် “နိဿိတသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၈) တဏှာဒိဋ္ဌိနှစ်ပါးကို အမှီမပြုဘဲ မြတ်သောအကျင့်ကို ငါကျင့်မည်ဟူ၍ နှလုံးသွင်းပြီး ကျင့်အပ်သော လောကီသီလသည် “အနိဿိတသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၉) မိစ္ဆာအယူရှိသော အလေ့အကျင့် သီလမျိုးသည် “ဒိဋ္ဌိနိဿိတသီလ ဖြစ်သည်။ ဤသီလကို ဗုဒ္ဓဝါဒီအယူရှိသူများ စောင့်သုံးခြင်း မရှိပါ။</p> <p>(၁၀) အလိုရှိသလောက် ကာလကို ပိုင်းခြား၍ စောင့်သုံးအပ်သော သီလသည် “ကာလပရိယန္တသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၁၁) ကာလကို မပိုင်းခြားဘဲ အသက်ထက်ဆုံး စောင့်သုံးအပ်သော သီလသည် “အာပါဏကောဋိကသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၁၂) ဥစ္စာ၊ အခြံအရံ၊ ဆွေမျိုး၊ အင်္ဂါကြီးငယ်၊ အသက် ဤငါးပါးတို့တွင် တစ်ပါးပါးကြောင့် ချိုးဖျက်လိုက်ရသော သီလသည် အဆုံးရှိသော “ကာလပရိယန္တသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-229 <hr> (၁၃) ဤငါးပါးတို့ဖြင့် ဖျက်၍မရဘဲ ကောင်းစွာ စောင့်သုံးအပ်သော သီလသည် အဆုံးမရှိသော “အပရိယန္တသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၁၄) အာသဝေါတို့၏ အာရုံဖြစ်သော အာသဝေါတရားတို့ အာရုံ အပြုခံရသော သီလသည် “လောကိယသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၁၅) အာသဝေါတရားတို့၏ အာရုံမဟုတ်သော အာသဝေါတရားတို့၏ အာရုံအပြုမခံရသော သီလသည် “လောကုတ္တရသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၁၆) ကျော်စောဂုဏ်သတင်းကို လိုလား၍ ဆောက်တည် ကျင့်သုံးအပ်သော သီလသည် “ဟီနသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၁၇) ကောင်းမှု၏ ဘဝချမ်းသာကို လိုလားတောင့်တ၍ ဆောက်တည် ကျင့်သုံးအပ်သော သီလသည် “မဇ္ဈိမသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၁၈) တရားတော်၏ မြင့်မြတ်မှုကို နှလုံးသွင်းကာ ဆောက်တည်ကျင့်သုံးအပ်သော သီလသည် အမြတ်စားဖြစ်သော “ပဏ္ဍိတသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၁၉) မိမိ၏ မသင့်လျော်သော အကျင့်အကြံများကို စွန့်ပစ်လိုသဖြင့် မိမိကိုယ်ကို မိမိအလေးဂရုပြု၍ ဆောက်တည်ကျင့်သုံးအပ်သော သီလသည် “အတ္ထာဓိပတေယျသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၂၀) လူအများ ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်းကို ပယ်ရှားလိုသဖြင့် လူအများကို အလေး ဂရုပြု၍ ဆောက်တည် ကျင့်သုံးအပ်သော သီလသည် “လောကာဓိပတေယျသီလဖြစ်သည်။</p> <p>(၂၁) တရားတော်၏ မြင့်မြတ်မှု ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ပူဇော်လိုသဖြင့် တရားတော်ကို အလေးဂရုပြု၍ ဆောက်တည်ကျင့်သုံးအပ်သော သီလသည် “ဓမ္မာဓိပတေယျသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၂၂) တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် လွဲမှား သုံးသပ်အပ်သော သီလသည် “ပရာမဋ္ဌသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၂၃) ကလျာဏ ပုထုဇဉ်တို့ ဆောက်တည်ကျင့်သုံးအပ်သည့် မဂ်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သီလသည်လည်းကောင်း၊ သေက္ခအရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ မဂ်ခဏ၌ဖြစ်သော သီလသည် လည်းကောင်း၊ “အပရာမဋ္ဌသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၂၄) ဖိုလ်စိတ်လေးပါး၌ ရှိသော သီလသည် “ပဋိပဿဒ္ဓိသီလ”ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-230 <hr> (၂၅) စင်ကြယ်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ သီလသည် “ဝိသုဒ္ဓသီလ”ဖြစ်သည်။<br> (၂၆) မစင်ကြယ်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ သီလသည် “အဝိသုဒ္ဓသီလ”ဖြစ်သည်။<br> (၂၇) ယုံမှားသံသယရှိနေသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သီလသည် “ဝေမတိကသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၂၈) မဂ်တရား လေးပါး၊ အောက်ဖိုလ်သုံးပါးတို့နှင့် ယှဉ်သောသီလသည် “သေက္ခသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၂၉) အရဟတ္တဖိုလ်နှင့် ယှဉ်သောသီလသည် “အသေက္ခသီလ ဖြစ်သည်။</p> <p>(၃၀) ထိုမှကြွင်းသော သီလအစုသည် “နေဝသေက္ခနာသေက္ခသီလ” ဖြစ်သည်။ ပုထုဇဉ်တို့၏ သီလစုပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>(၃၁) ယုတ်လျော့သွားမည်သာဖြစ်သော သီလသည် “ဟာနဘာဂိယသီလ”ဖြစ်သည်။<br> (၃၂) တည်တံ့နေမည်သာဖြစ်သော သီလသည် “ဗြိတိဘာဂိယသီလ” ဖြစ်သည်။<br> (၃၃) ထူးမြတ်မည်သာဖြစ်သောသီလသည် “ဝိသေသဘာဂိယသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၃၄) ကိလေသာအမှောင်ထုကို ဖောက်ထွင်းဖြိုခွဲနိုင်သော သီလသည် “နိဗ္ဗေဓဘာဂိယသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၃၅) ရဟန်းယောက်ျားများ စောင့်ရှောက် ထိန်းသိမ်းအပ်သောသီလသည် “ဘိက္ခုသီလ”ဖြစ်သည်။<br> (၃၆) ရဟန်းမများ စောင့်ရှောက် ထိန်းသိမ်းအပ်သော သီလသည် “ဘိက္ခုနီသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၃၇) သာမဏေယောက်ျား, သာမဏေမိန်းမများ စောင့်ထိန်းကျင့်သုံးအပ်သော ဆယ်ပါးသီလသည် “အနုပသမ္ပန္နသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၃၈) လူတို့စောင့်သုံးအပ်သော ငါးပါးသီလ, ရှစ်ပါးသီလ, ဆယ်ပါးသီလတို့သည် “ဂဟဋ္ဌသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၃၉) လူများ ကျင့်သုံးအပ်သော သီလအဖြစ်ဖြင့် ငါးပါးသီလ, ရှစ်ပါးသီလ, ဆယ်ပါးသီလတို့အပြင် ဗြဟ္မစရိယ ပဉ္စမသီလလည်း ရှိသေး၏။ ယင်းသီလမှာ ငါးပါးသီလပင် ဖြစ်၏။ ပကတိငါးပါးသီလမှ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရ သိက္ခာပုဒ်အစား “သဗြဟ္မစရိယာ ဝေရမဏိ</p> <br>စာမျက်နှာ-231 <hr> သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ”ဟူ၍ ဆောက်တည်လိုက်လျှင် “ဗြဟ္မစရိယ ပဉ္စမသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၄၀) ဗြဟ္မစရိယပဉ္စမဧကဘတ္တိကသီလ”ဟူ၍လည်း ရှိသေး၏။ ဧကဘတ္တိက ဟူသည် နံနက်စာ ထမင်း တစ်ထပ်တည်းကိုသာ စားရခြင်းဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ယင်းသီလကို စောင့်သုံးလိုလျှင် ဗြဟ္မစရိယပဉ္စမသီလ စောင့်သုံး ခံယူသည့်အခါ အဆုံးတွင် “ဝိကာလဘောဇနာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ”ဟု သိက္ခာပုဒ်တစ်ခုတိုး၍ ဆောက်တည်လိုက်လျှင် “ဗြဟ္မစရိယပဉ္စမ ဧကဘတ္တိကသီလဖြစ်သွားသည်။</p> <p>[ ငါးပါးသီလ, ရှစ်ပါးသီလ, ကိုးပါးသီလ, ဆယ်ပါးသီလ အကြောင်း ရှေ့အခန်းတွင် အကျယ်တဝင့် ဖော်ပြခဲ့ပြီးဖြစ်ပါ၍ ဤအခန်းတွင် မဖော်ပြတော့ပေ။ ]</p> <p>(၄၁) လူတို့သည် ပါဏာတိပါတ စသောသိက္ခာပုဒ်ငါးပါးတို့ကို မလွန်ကျူးခြင်းသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့် ပြည့်စုံသော “ပကတိသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၄၂) အမျိုးအားဖြင့်ဖြစ်စေ၊ အရပ်ဒေသအားဖြင့် ဖြစ်စေ၊ ပါသဏ္ဍ ခေါ် အယူဝါဒအားဖြင့် ဖြစ်စေ၊ မိမိတို့၏ ရှေးလူကြီးများက ထားရှိခဲ့သော အပိုင်းအခြား စည်းကမ်းအတိုင်း ကျင့်ကြံခြင်းသည် “အာစာရသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၄၃) မိမိတို့ အမျိုးစဉ်ဆက် ရှောင်ကြဉ်လာသော မကောင်းမှုဖြစ်သည့်အတွက် ရှောင်ကြဉ်ခြင်းသည် “ကုလအာစာရသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၄၄) မိမိတို့၏ အရပ်ဒေသမှာ အများရှောင်ကြဉ်ကြသော မကောင်းမှုဖြစ်သည့်အတွက် ရှောင်ကြဉ်ခြင်းသည် “ဒေသအာစာရသီလ ဖြစ်သည်။</p> <p>(၄၅) တဏှာဒိဋ္ဌိကျော့ကွင်းတို့ကို ဖြစ်စေတတ်သော ပါသဏ္ဍအယူဝါဒအရ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းသည် “ပါသဏ္ဍသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၄၆) ဘုရားအလောင်း၏ ပဋိသန္ဓေတည်နေသည့်အခါမှစ၍ မယ်တော်၏ စိတ်သန္တာန်တွင် ယောက်ျားများ၌ ကာမဂုဏ်အတွက် နှစ်သက်မက်မောသည့် စိတ်မရှိခြင်းတည်းဟူသော သီလသည် “ဓမ္မတာသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-232 <hr> (၄၇) ရှေးရှေးဘဝများစွာက ကျင့်သုံးခဲ့ဖူးသော ကံကြောင့် ယခုဘဝမှာ မည်သူကမျှ မဟောပြဘဲ အလိုအလျောက် စောင့်သုံးဖြစ်ပေါ်လာသော သီလကြီး လေးပါးမှာ-<br> (က) ပါတိမောက္ခသံဝရသီလ<br> (ခ) ဣန္ဒြိယသံဝရသီလ<br> (ဂ) အာဇီဝပါရိသုဒ္ဓိသီလ<br> (ဃ) ပစ္စယသန္နိဿိတသီလ-<br> ဟူ၍ ဖြစ်ပါသည်။ ဤလေးပါးတို့မှာ ရဟန်းတို့နှင့် အထူး သက်ဆိုင်သောသီလဖြစ်သည်။</p> <p>(၄၈) လူသာမဏေတို့၏ သီလသည် အရေအတွက်အားဖြင့် အပိုင်းအခြား ရှိ၍ စင်ကြယ်စေအပ်သော သီလဖြစ်သောကြောင့် “ပရိယန္တပါရိသုဒ္ဓိသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၄၉) ဗုဒ္ဓဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူခဲ့သော ရဟန်းတို့၏ ဝိနည်း ကျင့်ဝတ်များကို သင်္ဂါယနာတင် အရှင်မြတ်များက အကျဉ်းချုပ် ပြဆိုတော်မူကြသော သိက္ခာပုဒ် သီလအပေါင်းသည် “အပရိယန္တပါရိသုဒ္ဓိသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၅ဝ) ကလျာဏပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ အပြည့်အစုံ စင်ကြယ်စေအပ်သော သီလသည် “ပရိပုဏ္ဏပါရိသုဒ္ဓိသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၅၁) သေက္ခအရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဒိဋ္ဌိဖြင့် မသုံးသပ်အပ်သော သီလနှင့် ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ တဏှာရာဂဖြင့် မသုံးသပ်အပ်သော သီလများသည် “ အပရာမဋ္ဌပါရိသုဒ္ဓိသီလ” ဖြစ်သည်။</p> <p>(၅၂) ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်စသည်တို့၏ သီလသည် အလုံးစုံသော ကိလေသာအပူအပင်-ဟူသမျှ ငြိမ်းချမ်းခြင်းဖြင့် စင်ကြယ်သည်၏အဖြစ်ကြောင့် ပဋိပဿဒ္ဓိသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၅၃) အဆင့်ဆင့်သော ကုသိုလ်တရားဖြင့် ပယ်ရှားသင့်သော အရာဟူသမျှကို ပယ်ရှားခြင်းသည် “ပဟာနသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၅၄) ပါဏာတိပါတ စသော ရှောင်ကြဉ်ဖွယ်တို့ကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း ဝိရတီ စေတသိတ်ပြဋ္ဌာန်းသည့် ကုသိုလ် စေတသိတ်စုသည် “ဝေရမဏိသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-233 <hr> (၅၅) ပါဏာတိပါတစသည်တို့ကို ပယ်ရှားရှောင်ကြဉ်မှုနှင့် စိတ်ကို တွဲစပ်စွဲမြဲစေသော စေတနာတရားသည် “စေတနာသီလ”ဖြစ်သည်။<br> (၅၆) သတိစေတသိတ် ပြဋ္ဌာန်းသည့် ကုသိုလ်စေတသိတ်စုသည် “သံဝရသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <p>(၅၇) ပယ်ရှားရှောင်ကြဉ်အပ်သော ပါဏာတိပါတစသော အမှုတို့ကို မလွန်မကျူးသောအားဖြင့်ဖြစ်သော ကုသိုလ်စိတ် စေတသိတ်တရားစုသည် “အဝိတိက္ကမသီလ”ဖြစ်သည်။</p> <h3>(ဂ) ဒါနဝတ္ထုများ</h3> <h3>ဥမ္မာဒန္တီဝတ္ထု</h3> <p>ကဿပဘုရားရှင်လက်ထက် ဗာရာဏသီပြည်တွင် အလွန်ဆင်းရဲလှသည့် အမျိုးသမီးတစ်ယောက်ရှိ၏။ ဗာရာဏသီပြည်ကြီးတွင် နက္ခတ်ပွဲသဘင်ကျင်းပရာ ဂုဏ်သရေရှိ သူဌေးသူကြွယ် စသည့် အမျိုးသမီးများ ဝတ်ပန်းပုဆိုးကို ဝတ်ဆင်၍ ပွဲတော် ဆင်နွှဲကြလေသည်။ ဆင်းရဲသည့် အမျိုးသမီးသည် ဝတ်ပန်းပုဆိုးကို ဝတ်လိုလှသဖြင့် မိဘများထံ ပူဆာတောင်းဆိုလေသည်။ မိဘများက တန်ဖိုး ကြီးမားလွန်းသည့် ဝတ်ပန်းပုဆိုးကို မဆင်နိုင်သဖြင့် မိမိတို့၏ သမီးကို သူဌေးကြီးအိမ်သို့ သုံးနှစ်သွားရောက် ကျွန်ခံအလုပ်လုပ်မှ ဝတ်ပန်းပုဆိုးကို ဝတ်ဆင်နိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောပြလေသည်။ ဆင်းရဲသူမကလေးသည် စိတ်အားတက်ကြွစွာဖြင့် သူဌေးကြီးအိမ်တွင် မခိုမကပ် အလုပ်လုပ်ခြင်းဖြင့် သုံးနှစ်မပြည့်မီပင် ဝတ်ပန်းပုဆိုး တစ်ထည်ကို ရရှိပါသည်။</p> <p>ဆင်းရဲသူမကလေးသည် နှစ်သက် ကြည်နူးစွာဖြင့် အိမ်သို့ ပြန်လာရာ လမ်းတွင် ရေကန်တစ်ခုတွေ့၍ ဝတ်ပန်းလုံချည်ကို ဝတ်ဆင်တော့မည်ဟု ကြံကာ ရေကန်သို့ ဆင်း၍ ရေချိုးရန် ပြင်ဆင်နေလေသည်။ ထိုအခိုက် ရဟန္တာကိုယ်တော်မြတ်ကြီးတစ်ပါး ဆွမ်းခံလာရင်း သင်္ကန်းကို သူခိုးများ လုယူသွားသောကြောင့် သစ်ရွက်သင်္ကန်း ဝတ်ဆင် ဆွမ်းခံဝင်လာသည်ကို မိဒုက္ခကလေး မြင်တွေ့သွား၏။ အမျိုးသမီးကောင်း မိန်းကလေးငယ် ဆင်ခြင်သည်မှာ “ငါသည် ရှေးဘဝက ကုသိုလ်ဒါန နည်းပါးမှုကြောင့် လူ့ဘဝကို ရလာသော်လည်း ဆင်းရဲနွမ်းပါး အောက်တန်းကျလှသည်။ ဝတ်ပန်းလုံချည် ဝတ်ဆင်လိုသည်နှင့် သူတပါးအိမ်မှာ သုံးနှစ်တာ ဆင်းရဲပင်ပန်းစွာ နေထိုင်<br> <br>စာမျက်နှာ-234 <hr> ရှာကြံခဲ့ရသည်။ ဝတ်ပန်းလုံချည်ကို ယခုဘဝအတွက် မြော်ကိုးဝတ်ဆင်ခြင်း မပြုတော့၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် ရောက်ရသည့်တိုင်အောင် နောင်အစဉ် ချမ်းသာပြည့်စုံစေသည့် မြတ်ဒါနကို အဆင်သင့်တုန်း လှူဒါန်းမည်”ဟု ကြံစည်စဉ်းစားပြီး ရဟန္တာကိုယ်တော်မြတ်ကြီးအား ဝတ်ပန်းလုံချည်ကို လှူဒါန်းဆက်ကပ်လိုက်လေသည်။</p> <p>ထိုသို့ ဆက်ကပ်လှူဒါန်းသည့် ဝတ်ပန်းလုံချည်ကို ရဟန္တာကိုယ်တော်မြတ် ဝတ်ဆင်လိုက်သဖြင့် သင်္ကန်းဒါယိကာ သူဆင်းရဲမလေးမှာ ကြည်နူးမဆုံး ပီတိနှင့် တပြုံးပြုံး ဖြစ်နေရှာလေသည်။ ဝမ်းမြောက်လွန်း၍ ပတ္ထနာဆုထူးများကို ဆွတ်ခူးလိုက်သည်မှာ အောက်ဖော်ပြပါအတိုင်းဖြစ်ပါသည်-</p> <p>“ဆင်းရဲအောက်ကျ တပည့်တော်မ သုံးနှစ်တိုင်တိုင် သူတပါးအိမ်မှာ အစေခံသူရင်းငှားအဖြစ် လုပ်ကိုင်သည့်အတွက် ရရှိလာသော ဝတ်ပန်းပုဆိုး ခေါ်သော ဤလုံချည်ကို သင်္ကန်းလျာအဖြစ်ဖြင့် နောင်ခါထင်ရှား ကောင်းစားချမ်းသာဖို့အရေးကို မျှော်တွေးမှန်းဆ လှူဒါန်းပူဇော်ရသော ဤကုသိုလ်ကောင်းမှုကြောင့် မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် ဝင်စံရသည့်တိုင်အောင် ဖြစ်လေရာရာ သံသရာဘဝတိုင်း၌ အပါယ်ငရဲစတဲ့ ဒုက္ခအမျိုးမျိုးတို့မှ ကင်းလွတ်ရသည်ဖြစ်ရာ လူနတ်ဗြဟ္မာ ချမ်းသာအဖြာဖြာတို့ကို ခံစားရပြီးလျှင် အထူးအားဖြင့် ရုပ်ဆင်းလက္ခဏာတို့သည် ရွှေစင်ရုပ်သဖွယ် မိုးနတ်မယ်ကဲ့သို့ တင့်တယ်လှပ အချိုးကျသည်ဖြစ်၍ မြင်မြင်သမျှသော ယောက်ျားအားလုံးတို့သည် မတည်ဣန္ဒြေ ယွင်းသွေချက်ချင်း သတိကင်း၍ ရူးသွပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကြစေသတည်း-<br> ဟူ၍ ဆုတောင်းပတ္ထနာ ပြုလိုက်လေသည်။</p> <p>ထိုအမျိုးသမီးကလေးသည် ထိုဘဝမှ သေလွန်ပြီး နတ်ပြည်၌ အကြိမ်ကြိမ် ဖြစ်ပြီးနောက် သိဝိတိုင်း အရိဋ္ဌပူရမြို့ကြီးတွင် ကုဋေရှစ်ဆယ် ကြွယ်ဝချမ်းသာသော သီရိဝိစ္ဆသူဌေးကြီး၏ သမီးရတနာ ဖြစ်လာလေသည်။ ငယ်ရွယ်စဉ်ကပင် မြင်မြင်သမျှ မိန်းမယောက်ျားတို့ တိမ်းပါးမူးမေ့သွားရလောက်အောင် တင့်တယ်သော အဆင်းရှိ၍ ဥမ္မာဒန္တီဟု မှည့်ခေါ်ကြလေသည်။ နတ်သမီးတမျှ ချောမော လှပသည့် ရုပ်ဆင်းဒဏ်ကို မခံနိုင်ကြသည့် ယောက်ျားအပေါင်းသည် ဖောက်ပြန်ရူးသွပ်ကုန်သည်။ ထိုထက်မက လက္ခဏာဖတ်ရန် လာကြသည့် ပုဏ္ဏားကြီးများနှင့် သိဝိဘုရင် မင်းမြတ်ကိုယ်တိုင် ရူးသွပ်ဖောက်ပြန်ရလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-235 <hr> ဤဝတ္ထုသည် ဒါနကုသိုလ်၏ အစွမ်းထက်ပုံကို သိစေ၏။ သို့သော် ကုသိုလ်ပြု ဆုတောင်းမှု တိမ်းပါး၍ လူအများ ဆင်းရဲဒုက္ခရောက်ကြ ရသည်ကို သတိပြုရမည် ဖြစ်ပါသည်။ ကုသိုလ်ပြုရာ၌ ဆုတောင်းမလွဲ မမှားအောင် သတိပြု၍ ဒါနပြုကြရန် ဖြစ်ပါသည်။]</p> <h3>ဇောတိရသနတ်သမီးဝတ္ထု</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် များစွာသော ဥပါသကာ-ဥပါသိကာ ယောက်ျားမိန်းမအပေါင်းသည် ဥပုသ်နေ့တွင် ဝတ်ဖြူစင်ကြယ် ဝတ်ဆင်၍ ပန်းနံ့သာများဖြင့် ကျောင်းတော်သို့ သွားကြကုန်၏။ တတ်အားသမျှ ဆွမ်းခဲဖွယ် ဘောဇဉ်များ လှူဒါန်းကျွေးမွေး၍ နေလွဲသည့်အခါ အကျွမ်းဝင်ရာ စိတ်ကြည်ညိုရာ ရဟန်းတို့ထံဝင်လျက် တရားစကားများ မှတ်သား နားထောင် လျှောက်ထားမေးမြန်းကြကုန်၏။ ညနေချမ်းသို့ရောက်လျှင် တရား ဟောပလ္လင် ဓမ္မာသန၌ အလှည့်ကျ တရားဟောကြားကြကုန်သော တရားပွဲသို သွားရောက် တရားနာနေကြစဉ် နေဝင်သွားသဖြင့် မှောင်အတိကျသွား၏။ တစ်ယောက်သောမိန်းမသည် ယခုအခါ၌ ဆီမီးထွန်းခြင်းငှာ သင့်လျော်သောအခါ ဖြစ်သည်ဟု ကြံ၍ မိမိအိမ်မှ ဆီမီးတိုင်ယူပြီး ဆီမီးပူဇော်လေသည်။ ဓမ္မာသန တရားဟောပလ္လင်၏ရှေ့၌ ထား၍ တရားတော်ကို နာနေပြီးလျှင် မိမိ၏ ဆီမီးအလှူကို နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်ခြင်းဖြစ်၍ တရားဆုံးသောအခါ အိမ်သို့ ပြန်လေ၏။</p> <p>ဆီမီးလှူသော မိန်းမသည် နောက်အခါ၌ တစုံတခုသော အနာရောဂါဖြင့် စုတေ၍ တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ ဇောတိရသဗိမာန်ဝယ် .. ဇောတိရသနက်သမီး ဖြစ်လေ၏။ ဆီမီးလှူသော ကုသိုလ်ကြောင့် တပါးသောနတ်တို့၏ အရောင်ကိုပင် လွှမ်းမိုး၍ နေပါသည်။</p> <h3>တိလဒေဝီနတ်သမီးဝတ္ထု</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံး နေစဉ် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိန်းမ တစ်ယောက်သည် နှမ်းဆီ သောက်လို၍ နှမ်းတို့ကို ရေဆေးနေလှန်းပြီး အခြောက်ခံထား၏။ ထိုမိန်းမသည် ထိုနေ့၌ပင် သေအံ့ဆဲဆဲ ငရဲသို့ ရောက်မည်ကို ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်ဖြင့် ... မြတ်စွာဘုရား မြင်တော်မူ၏။ ယနေ့တွင်ပင် စုတေ၍ ငရဲပြည်၌ ဖြစ်ရန် အကြောင်း အခွင့်သာနေ၏။ ... မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုမိန်းမအား နတ်ပြည် လမ်းကို ပြနိုင်ရန် ရည်ရွယ်လျက် နှမ်းဆွမ်းခံ လှည့်လည်လေသည်။ ထိုမိန်းမ၏<br> <br>စာမျက်နှာ-236 <hr> အိမ်တံခါးသို့ ရောက်လျှင် မိန်းမသည် မြတ်စွာဘုရားကို မြင်သည်နှင့် ကြည်ညို ရွှင်လန်းဝမ်းမြောက်နှစ်သက်သောစိတ် ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိ၏။ ထို့ကြောင့် အလျင် အမြန်ထပြီး လှူစရာရှာရာ မြတ်စွာဘုရားနှင့်သင့်သော လှူစရာ တစုံတခုကိုမျှ မမြင်ပေ။ ထိုမိန်းမသည် လက်များကို ဆေးကြောပြီး လှမ်းထားသော နှမ်းများကို လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် လက်ခုပ်အပြည့် ခပ်ယူ၍ သပိတ်တော်အတွင်း လောင်းလှူပြီး ရှိခိုးလျက်နေလေ၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုမိန်းမကို အစဉ်သနားဖြင့် ရှိတော် မူလျက် ချမ်းသာခြင်းဖြစ်စေလော့ဟုဆိုကာ ထွက်ကြွသွားတော်မူလေ၏။ ထိုမိန်းမ လည်း ညဉ့်လွန်မြောက်သည်နှင့် စုတိကျ၍ တာဝတိံသာနတ်ပြည်ဝယ် တစ်ဆယ့် နှစ်ယူဇနာရှိသော ရွှေဗိမာန်၌ တိလဒေဝီနတ်သမီး ဖြစ်ရလေ၏။</p> <h3>(ဃ) သီလဝတ္ထုများ</h3> <h3>ဂင်္ဂမာလဇာတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် နေ့တဝက်မျှသော အချိန်အတွက် ဥပုသ်ဆောက်တည် သဖြင့် မင်းအဖြစ်ကိုရသည့် ကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးကို အကြောင်းပြု၍ ဂင်္ဂမာလဇာတ် ကို ဟောတော်မူခဲ့လေသည်။ ဤဇာတ်ကို မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ဟောတော်မူသည်၊ ဂင်္ဂမာလဇာတ်မှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-</p> <p>ရှေးလွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်၌ ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်။ ထိုအခါ သုစိပရိဝါရ အမည်ရှိသော သေဋ္ဌေးသည် ကုဋေရှစ်ဆယ် ကြွယ်ဝသည်၊ သေဋ္ဌေးနှင့် သေဋ္ဌေးကတော်တို့သည် တစ်လတွင် ခြောက်ရက် ဥပုသ်သီတင်း ဆောက်တည်သည်၊ အိမ်ရှိအလုပ်သမားတို့လည်း သူတို့နှင့်အတူပင် ဥပုသ်စောင့် ကြသည်၊ ထိုအခါ ဘုရားလောင်းသည် သူဆင်းရဲမျိုး၌ ဖြစ်သည်၊ သေဋ္ဌေးထံ၌ ခစား၍ အသက်မွေးရသည်၊ ဥပုသ်နေ့ တစ်နေ့၌ အခြားသူများ ဥပုသ်စောင့်သည်ကို နေဝက်ကုန်မှ ဘုရားလောင်း သိရသည်၊ သို့ဖြစ်၍ သေဋ္ဌေးထံခွင့်ပန်၍ ကျန်သော နေ့ဝက် ဥပုသ်ဆောက်တည်သည်၊ နံနက်အချိန်က ဘာမျှမစားရသေးမီ ဥပုသ် စောင့်သဖြင့် ညဉ့်အချိန်တွင် ဝမ်းတွင်း၌ လေထသည်၊ ဥပုသ်ကို မဖျက်ဘဲ စောင့်ပြီးလျှင် မည်သည့် အာဟာရကိုမျှ မစားသုံးပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-237 <hr> အာရုဏ်တက်ချိန်၌ ဝေဒနာဖိစီး၍ သတိလစ်လေသည်၊ ထိုအချိန်၌ ဗာရာဏ သီမင်းကြီးသည် မြို့ကို လှည့်လည်ကြည့်ခိုက်ဖြစ်၏။ ဘုရားလောင်းသည် မင်းစည်းစိမ် ကို တပ်မက်၍ သေသွားရာ နေ့ဝက်မျှသော ဥပုသ်၏အကျိုးဆက်ကြောင့် ဗာရာဏ သီမင်း၏ မိဖုရားဝမ်း၌ ပဋိသန္ဓေ တည်လေသည်၊ မွေးဖွားလာသည့် အခါ ဥဒယ ကုမာရအမည်ဖြင့် ဗာရာဏသီထီးနန်းကို စိုးစံမင်းပြုရသော ဘုရင်ကြီးတစ်ပါး အဖြစ် ထင်ရှားကျော်ကြားလာပါသည်။</p> <h3>ဥပေါသထာနတ်သမီးဝတ္ထု</h3> <p>သာကေတပြည်၌ ဥပေါသထာအမည်ရှိသော ဥပါသိကာမိန်းမသည် သဒ္ဓါတရား နှင့် ပြည့်စုံပြီး ရဟန်းတို့အား ပစ္စည်းလေးပါးတို့ဖြင့် လုပ်ကျွေး၏၊ အလွန် စင်ကြယ်သော သီလရှိသူဖြစ်၏၊ လပြည့်၊ လကွယ်၊ လဆန်း၊ လဆုတ်၊ ဥပုသ် နေ့များတွင် ဥပုသ်သီလစောင့်သုံးလေ့ ရှိ၏။ ဥပေါသထာဥပါသိကာမိန်းမသည် သင့်တင့်သော တရားတော်ကို နာရသည်ဖြစ်၍ ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသော ပါရမီ အကြောင်း ဥပနိဿယနှင့် ပြည့်စုံခြင်းကြောင့် ကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းအားထုတ်ပြီး မကြာမီ သောတာပန် တည်လေ၏။</p> <p>သောတာပန် တည်ပြီးသော ဥပေါသထာ ဥပါသိကာ မိန်းမသည် “တာဝတိံသာ နတ်ပြည်၌ နတ်သမီးနတ်သားအပေါင်းတို့ ပျော်စံရာ နန္ဒဝန်ခေါ် ဥယျာဉ်တော် သည် အလွန်မွေ့လျော်ဖွယ်ရှိကြောင်း” တရားဟောသော ရဟန်းတို့၏ တရားစကား ကို အစဉ်အမြဲ နာကြားရသည်ဖြစ်၍ တာဝတိံသာ နတ်ပြည် နန္ဒဝန်ဥယျာဉ်၌ ပျော်ပါးလိုသော စိတ်ဆန္ဒဖြစ်လျက်သာရှိ၏။ ဤစိတ်ဆန္ဒကို တောင့်တခြင်း ပြုသော ကြောင့် ဘဝပြောင်းသော် တာဝတိံသာနတ်ပြည်သို့ ရောက်၍ နန္ဒဝင်ဥယျာဉ်တော် အတွင်း ဥပေါသထာ နတ်သမီးဟု ထင်ရှားစွာ ဖြစ်ပေါ်လေသည်။</p> <h3>သောဏဒိန္နာနတ်သမီးဝတ္ထု</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်း သုံးနေစဉ် နာလန္ဒမြို့၌ သောဏဒိန္နာအမည်ရှိ ဥပါသိကာမိန်းမသည် သဒ္ဓါတရား နှင့် ပြည်စုံသည်ဖြစ်၍ ရဟန်းတို့အား ပစ္စည်းလေးပါးတို့ဖြင့် လုပ်ကျွေး၏၊ အလွန် စင်ကြယ်သော သီလရှိသူဖြစ်၏၊ ဥပုသ်နေ့တိုင်း မပျက်မကွက် ဥပုသ် သီလ စောင့်သုံးလေ့ရှိ၏။ ထိုဥပါသိကာ မိန်းမသည် သင့်တင့်လျောက်ပတ်သော တရားတော်ကို နာကြားရသည် ဖြစ်၍ မိမိဝါသနာ အလေ့အထုံ ရှေးက ပါရမီ ကုသိုလ် အကြောင်းများ ပြည့်စုံခြင်းကြောင့် ကမ္မဋ္ဌာန်းတရားကို ပွားများ<br> <br>စာမျက်နှာ-238 <hr> သည်ရှိသော် သောတာပန်အဖြစ်သို့ ရောက်၏။ သောဏဒိန္နာ ဥပါသိကာမိန်းမ စုတေ၍ တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ သောဏဒိန္နာ နတ်သမီးအဖြစ် ထင်ရှားလေသည်။</p> <h3>(င) ဘာဝနာ၏ သဘောအဓိပ္ပာယ်</h3> <p>“ဘာဝနာ”ကား မြန်မာတို့ အသုံးများသဖြင့် နားယဉ်နေသော စကားလုံး ဖြစ်၏။ သို့သော် မြန်မာစကားလုံး မဟုတ်၊ ပါဠိစကားလုံးဖြစ်သည်၊ “မိမိတို့ သန္တာန်မှာ ဖြစ်လာအောင်၊ တကြိမ်ဖြစ်ခဲ့ပြီး နောက်၌လည်း အထပ်ထပ် ဖြစ်ပေါ် လာအောင် ရှုမှတ်ပွားများခြင်း”ဟု အဓိပ္ပာယ်ရှိပါသည်။</p> <p>အဘယ်အရာတို့ကို အထပ်ထပ်ဖြစ်ပွားအောင် အားထုတ်သင့်သနည်း။ သမထ နှင့် ဝိပဿနာလုပ်ငန်းတို့ပင် ဖြစ်သည်။ ယင်းလုပ်ငန်းတို့ကို မိမိတို့သန္တာန်မှာ အထပ်ထပ် ဖြစ်ပေါ်လာအောင် ရှုမှတ် အားထုတ်ခြင်းသည် ဘာဝနာပင် ဖြစ်ပါသည်။ “သမထ” “ဝိပဿနာ”ဟု လုပ်ငန်းနှစ်မျိုး ကွဲပြားသဖြင့် “သမထဘာဝနာ” “ဝိပဿနာဘာဝနာ”ဟု ဘာဝနာနှစ်မျိုး ကွဲပြားရပါသည်။</p> <h3>သမထဘာဝနာ</h3> <p>ထိုတွင် “သမထ” ဟူသည် “လိုချင်မှု (လောဘ)စသော အပူဓာတ် (ကိလေသာ) တို့ကို ငြိမ်သက်အေးမြစေတတ်၏”ဟု အဓိပ္ပာယ်ရှိပါသည်။ ထို သမထကား ပထဝီ ကသိုဏ်းဝန်း(စီမံပြုလုပ်ထားသော မြေဝိုင်းကို ရှုမှတ်မှု)စသော ကသိုဏ်း ၁၀-ပါး၊ ဗုဒ္ဓါနုဿတိ (ဘုရားဂုဏ်တော်ကို အဖန်ဖန်ရှုမှတ်မှု) စသော အနုဿတိ ၁၀-ပါး စသည်ဖြင့် ကျင့်နည်းကျင့်စဉ် လေးဆယ်ရှိပါသည်။ ထိုလေးဆယ်ထဲမှ တစ်ပေခန့် လောက်ဖြစ်စေ၊ ကောက်စပါးနယ်သည့် တလင်းဝိုင်းလောက်ဖြစ်စေ ရွှံ့စေးဖြင့် မြေဝိုင်းပုံသဏ္ဌာန် ပြုလုပ်၍ “ပထဝီ ပထဝီ” (မြေ၊ မြေ)ဟူ၍ အဖန်ဖန် ရှုမှတ် ခြင်းကို ပထဝီကသိုဏ်း ရှုသည်ဟု ခေါ်ပါသည်။ မြတ်စွာဘုရား၏ ဂုဏ်တော်များကို “အရဟံ”စသည်ဖြင့် အဖန်ဖန် ရှုမှတ်ခြင်းကို ဗုဒ္ဓါနုဿတိ (ဘုရားဂုဏ်တော်ကို အဖန်ဖန် ရှုမှတ်ခြင်း)ဟု ခေါ်ပါသည်။ ထိုသို့ ရှုမှတ်နေရာ၌ စိတ်သည် ဟိုသည် မပျံ့လွင့်ဘဲ တွေ့မြင် ရှုမှတ်နေသော အာရုံမှာ တည်ငြိမ်နေခြင်းကို “သမာဓိ” ရသည်ဟု ခေါ်ပါသည်။ ထိုအခါ လောဘစသော ကိလေသာများ မရှိဘဲ စိတ်သည် ငြိမ်းအေး ချမ်းသာနေပါသည်။ ထိုသို့ သမာဓိရမှသာ စိတ်ချမ်းသာနိုင်မည် ဖြစ်သဖြင့် သမထ (ငြိမ်းအေးစေမှု)ဟူသည် သမာဓိ၏ အမည်ဖြစ်ပါသည်။ ထို (သမထ)လုပ်ငန်းကို အဖန်ဖန် ပြုလုပ်ရှုမှတ်မှု (ဘာဝနာ)နှင့် တွဲဖက်၍ “သမထဘာဝနာ”ဟု ခေါ်ကြ ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-239 <hr> <h3>ဝိပဿနာဘာဝနာ</h3> ထူးထူးခြားခြား ရှုမှတ်သိမြင်တတ်သော အသိဉာဏ်ကို “ဝိပဿနာ”ဟု ခေါ်ပါသည်။ တစုံတခုသော အာရုံကို မြင်လျှင် “မြင်တယ်၊ မြင်တယ်” ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ တနေရာရာက နာလျှင် “နာတယ်၊ နာတယ်” ဟူ၍လည်းကောင်း ရှုမှတ်နေရာတွင် ထို မြင်ရာ နာရာအာရုံသည် ဖြစ်လိုက် ပျောက်လိုက်စသည်ဖြင့် မမြဲခြင်း အမှတ် အသား (အနိစ္စလက္ခဏာ)စသည်ကို ရှုမှတ်နေသော ယောဂီသည် သိမြင်လာပါသည်။ ထို (ဝိပဿနာ) လုပ်ငန်းကို အဖန်ဖန်ပြုလုပ်ရှုမှတ်မှု (ဘာဝနာ)နှင့် တွဲဖက်၍ “ဝိပဿနာဘာဝနာ”ဟု ခေါ်ကြခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>ကမ္မဋ္ဌာန်း</h3> <p>ထိုသမထဘာဝနာ၊ ဝိပဿနာဘာဝနာ နှစ်မျိုးလုံးကိုပင် “ကမ္မဋ္ဌာန်း”ဟုခေါ် ကြသေး၏။ သမထအလုပ်၊ ဝိပဿနာအလုပ်တို့၏ တည်ရာ မှီရာဖြစ်သောကြောင့် “ကမ္မဋ္ဌာန်း”ဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။ မြေဝန်းကို ကြည့်၍ “ပထဝီ၊ ပထဝီ” (မြေ၊ မြေ)ဟု အဖန်ဖန်ရှုမှတ်မှု အလုပ်သည် ထိုမြေဝိုင်းအာရုံမှာ တည်မှ၍ ဖြစ်ရ၏။ ထို့ကြောင့် မြေဝိုင်းပုံသဏ္ဌာန် အာရုံသည် “ကမ္မဋ္ဌာန်း” မည်ပါသည်။ ထို့အတူပင် “မြင်တယ်၊ မြင်တယ်” “နာတယ်၊ နာတယ်” “ညောင်းတယ်၊ ညောင်းတယ်” စသည်ဖြင့် ဝိပဿနာရှုရာ၌ ထိုရှုမှတ်မှု အလုပ်သည် မြင်၊ နာ၊ ညောင်းစသော အာရုံ၌ တည်မှီရပါသည်။ ထို့ကြောင့် ထို မြင်၊ နာ၊ ညောင်းစသောအာရုံသည် “ကမ္မဋ္ဌာန်း”ပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>သို့ဖြစ်၍ “သမထဘာဝနာ” “ဝိပဿနာဘာဝနာ”ဟု ခေါ်သကဲ့သို့ပင် “သမထ ကမ္မဋ္ဌာန်း” “ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်း” ဟူ၍လည်း ခေါ်ဆိုနိုင်သည်သာ ဖြစ်ပါ၏။</p> <p>မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ ထို “သမထ “ဝိပဿနာ” တရားတို့သည် မိမိတို့ သန္တာန်မှာ တစ်ကြိမ်တစ်ခါသာမဟုတ်၊ အကြိမ်ကြိမ် အဖန်ဖန် ငြိမ်းအေးစေသင့် ဖြစ်ပွားစေ သင့်သောကြောင့် “ဘာဝနာ” များပင် ဖြစ်ကြပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-240 <hr> <h3>အခန်း (၆)</h3></p> <h3>သံသရာနှင့် သုံးဆယ့်တစ်ဘုံ</h3> <h3>(က) သံသရာဟူသည် အဘယ်နည်း</h3> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် “သံသရာ”နှင့်စပ်ဆိုင်သော ဒေသနာတော်များကို ဟောကြား တော်မူခဲ့၏။ မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ဘုရားဖြစ်တော်မူပြီးနောက် ပထမဆုံးကျူးရင့်တော်မူ သော ဝမ်းမြောက်စကား (ပထမဗုဒ္ဓဝစန)တော်သည်ပင် “သံသရာ”နှင့် စပ်ဆိုင် သည့် စကားဖြစ်သည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ဤသို့ ကျူးရင့်ခဲ့၏-<br> “အို-တဏှာ(လက်သမား) သင့်ကို မြင်သည့် သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို မရနိုင်သဖြင့် ဘဝများစွာ သံသရာမှာ ငါ ကျင်လည်နေခဲ့ရပေ သည်။ အို,နာ,သေ တရားတို့နှင့် ဆက်စပ်နေသဖြင့် အဖန်ဖန် ပဋိသန္ဓေနေရခြင်းကား ဆင်းရဲလှပါဘိ၊ ယခု သင့်ကို ငါမြင်ပြီ။ သင်သည် ခန္ဓာအိမ်သစ်ကို ပြုခွင့်ရတော့မည် မဟုတ်၊ သင်၏အိမ် အခြင်အားလုံးကို ငါချိုးဖျက်ပြီးပြီ၊ အိမ်အထွတ် (အဝိဇ္ဇာ)ကို ငါဖျက်ဆီးပြီးပြီ၊ ငါ၏ စိတ်ကား နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ပြီ၊ အရဟတ္တဖိုလ် တရားကို ငါရပြီးပြီ။</p> <p>ဤသို့ (အနေကဇာတိသံသာရံ စသည်ဖြင့်) ကျူးရင့် တော်မူသော စကားတွင် “ဘဝများစွာ သံသရာမှာ ငါကျင်လည်ခဲ့ရပေသည်”ဟူသောစကားရပ်၊ “အဖန်ဖန် ပဋိသန္ဓေနေရခြင်းကား ဆင်းရဲလှပါဘိ ဟူသော စကားရပ်၊ ခန္ဓာအိမ်သစ်ကို ပြုခွင့်ရတော့မည် မဟုတ်”ဟူသော စကားရပ်တို့သည် “သံသရာ”(ဘဝ ဆက်လက် ဖြစ်ပေါ်မှု)နှင့် စပ်ဆိုင်သော စကားရပ်များ ဖြစ်သည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဝါဒသည် “သံသရာ”ကို လက်ခံ ယုံကြည်သောဝါဒ ဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားသည့် သာဓကတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓဝါဒ၏ အဓိက ပန်းတိုင်ဖြစ်သော “နိဗ္ဗာန်”သို့ ရောက်လိုခြင်းသည်ပင် “သံသရာ” ဝဋ်ဒုက္ခမှ</p> <p>၁။ သံယုတ်ပါဠိတော်၊ နိဒါနဝဂ်၊ အနမတဂ္ဂသံယုတ်၊ တိဏကဋ္ဌစသောသုတ်များ၊ ပုဂ္ဂလပညတ်၊ အင်္ဂုတ္တိုရ်၊ သီလကုန်စသော ပါဠိတော်များ။</p> <p>၂။ ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ၁-ဓမ္မပဒပါဠိ-၃၆၊ဓမ္မပဒ၊ဋ္ဌ-ဒု-၈၀။<br> <br>စာမျက်နှာ-241 <hr> လွတ်မြောက်လိုသောကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း သိသာလှပါသည်။ ထို့ကြောင့် “သံသရာ” ကို လက်ခံယုံကြည်မှု ဝါဒသည် မြတ်ဗုဒ္ဓဝါဒ၏ ကျောရိုးကြီးနှင့် တူလှပါ၏။ မြတ်ဗုဒ္ဓသည် လေးသင်္ချေနှင့်ကမ္ဘာတစ်သိန်း ကာလကြာအောင် ပါရမီတော်တို့ကို ဖြည့်ကျင့်တော်မူခဲ့၏-ဟု ဆိုခြင်းကား ထို “သံသရာ” ခရီးလမ်းကြောင်းပေါ်မှာ လျှောက်လှမ်းရင်း ဖြည့်ကျင့်တော်မူခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ “သံသရာရှိ၏” ဟူသော ယုံကြည်ချက်သည် မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဝါဒအတွက် အဘယ်မှာ အရေးမပါဘဲ နေပါမည်နည်း။ ထိုသို့ဆိုလျှင် မေးစရာ ရှိလာ၏။ သံသရာဟူသည် အဘယ်နည်း</p> <p>ဤမေးခွန်းမျိုးကို မိလိန္ဒမင်းကြီးက ရဟန္တာ အရှင်နာဂသေနအား မေးလျှောက် ခဲ့ဖူးပြီ။ အရှင်နာဂသေနက-</p> <p>“မင်းမြတ်-ဤအရပ် ဤဘုံ၌ ဖြစ်၍ ဤအရပ် ဤဘုံ၌ပင် သေ၏။ ဤအရပ် ဤဘုံ၌ပင် သေ၍ တပါးသောအရပ် တပါးသော ဘုံ၌ ဖြစ်ပြန်၏။ ထိုအရပ် ထိုဘုံ၌ဖြစ်၍ ထိုအရပ် ထိုဘုံ၌ပင် သေပြန်၏ ထိုအရုပ် ထိုဘုံ၌ သေ၍ တပါးသောအရပ် တပါးသောဘုံ၌ ဖြစ်ပြန်၏၊ မင်းမြတ်-ဤကား သံသရာပင် ဖြစ်၏၁ -<br> ဟု ဖြေဆိုတော်မူခဲ့သည်။</p> <p>အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာ၌လည်း “ခန္ဓာ အာယတန ဓာတ်တရားတို့၏ အဆက် မပြတ်သော ဖြစ်စဉ်သည် သံသရာမည်၏”ဟု ဖော်ပြထားပါသည်။</p> <p>ခြုံ၍ဆိုရလျှင် သံသရာဟူသည် တစ်ဘဝမှ တစ်ဘဝ တပြောင်းပြန်ပြန် အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပျက်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ဤတွင် သတိပြုစရာ ရှိလာ၏။ သတ္တဝါတို့သည် ဤသို့ သံသရာလည်ပတ်ကြရာ၌ “ဤဘဝ ဤဘုံမှ ရုပ်နာမ်ကပင် ထိုဘဝ ထိုဘုံ၌ ပြောင်းရွှေ့ဖြစ်ပျက်၏”ဟု မစွဲယူသင့်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ စွဲယူက သဿတဒိဋ္ဌိ (မြဲ၏ဟူသော အယူမှား) ဖြစ်လိမ့်မည်၊ တဖန် “ဤဘဝ ဤဘုံမှ ရုပ်နာမ်သည် ဤဘဝ ဤဘုံမှာပင် သေကျေ ကင်းပြတ်၏၊ နောက်ဘဝ နောက်ဘုံနှင့် ဘာမျှမသက်ဆိုင်ဟု စွဲယူပြန်လျှင်လည်း ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ (သေလျင်ပြတ်၏ ဟူသောအယူမှား) ဖြစ်လိမ့်ဦးမည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓကား<br> ၁။ မိလိန္ဒပဉှာပါဠိတော်၊ သံသာရပဥှာ။<br> ၂။ အဋ္ဌသာလိနီ အဋ္ဌကထာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-242 <hr> ယင်းအယူနှစ်ခုတို့၏ အကြားမှာ အကြောင်းကြောင့် အကျိုးဖြစ်ပေါ်ခြင်းကိုသာ ညွှန်ပြတော်မူလေသည်။ ဤ၌ အမှန်ကို ယူဆတတ်ရန်မှာ သိမ်မွေ့နက်နဲလှ၏။</p> <p>ဤအကြောင်းနှင့် ပတ်သက်၍ ဤဘဝ ဤဘုံမှ ရုပ်နာမ်တစုံတရာက မပြောင်းရွှေ့ဘဲ ဟိုဘဝ ဟိုဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ နေနိုင်ပုံကို မိလိန္ဒပဉှာတွင် ဤသို ပြဆိုထား၏</p> <p>အရှင်နာဂသေန။ ။မင်းမြတ်-ဥပမာကား တစ်စုံတယောက်သော ယောက်ျားသည် မီးတိုင်တစ်ခုမှ မီးတိုင်တစ်ခုကို ညှိထွန်း၏၊ မင်းမြတ် အသို့နည်း၊ ထိုမီးသည် ထိုမီးတိုင်မှ ပြောင်းရွှေ့သွားသလော?<br> မိလိန္ဒမင်း။ ။အရှင်ဘုရား-မပြောင်းရွှေ့ပါ၊<br> အရှင်နာဂသေန။ ။မင်းမြတ်-ဤအတူပင် ဤဘဝမှ တစုံတရာ မပြောင်းရွှေ့ဘဲ ပဋိသန္ဓေဖြစ်၏။<br> မိလိန္ဒမင်း။ ။ထို့ထက် အလွန် ဥပမာ ပြုပါဦးလော့?<br> အရှင်နာဂသေန။ ။မင်းမြတ်- သင်မင်းမြတ်သည် ငယ်စဉ်က ကဗျာဆရာထံမှာ တစုံတခုသော ကဗျာကို သင်ဖူးကြောင်း မှတ်မိပါ၏လော?<br> မိလိန္ဒမင်း။ ။အရှင်ဘုရား-မှတ်မိပါ၏။<br> အရှင်နာဂသေန။ ။မင်းမြတ်-အသို့နည်း၊ ထိုကဗျာသည် ဆရာ့ထံမှ ပြောင်းရွှေ့လာသလော?<br> မိလိန္ဒမင်း။ ။အရှင်ဘုရား-မပြောင်းရွှေ့ပါ။<br> အရှင်နာဂသေန။ ။မင်းမြတ်- ဤအတူသာလျှင် ဤဘဝမှ တစုံတရာ မပြောင်းရွှေ့ဘဲ ဟိုဘဝ၌ ပဋိသန္ဓေစွဲယူ၏။</p> <p>သို့ဖြစ်၍ တစ်ဘဝမှ တစ်ဘဝသို့ ပြောင်းရွှေ့၍ သံသရာလည်ပတ်ရာတွင် ဤဘဝဤဘုံမှ ရုပ်နာမ်နှင့် ဟိုဘဝဟိုဘုံမှ ရုပ်နာမ်သည် ထပ်တူထပ်မျှ လုံးဝ တူသည်လည်း မဟုတ်၊ တကွဲတပြား လုံးဝခြားနားသည်လည်း မဟုတ်၊ နွားနို့ နို့ဓမ်းစသည် ဖြစ်ရာတွင် နို့ဓမ်းသည် နွားနို့ မဟုတ်သော်လည်း နွားနို့နှင့် အကြောင်းမကင်းသကဲ့သို့ ထို့အတူပင် ဤဘဝဤဘုံမှ ရုပ်နာမ်အကြောင်းကြောင့် ဟိုဘဝဟိုဘုံမှာ ရုပ်နာမ်အကျိုးတရား ဖြစ်ပေါ်ရခြင်း ဖြစ်သည်။<br> ၁။ မိလိန္ဒပဉှာ၊ အသင်္ကမန ပဋိသန္ဒနပဉ္စာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-243 <hr> အကြောင်းမကင်းသကဲ့သို့ ထို့အတူပင် ဤဘဝဤဘုံမှ ရုပ်နာမ်အကြောင်းကြောင့် ဟိုဘဝဟိုဘုံမှာ ရုပ်နာမ်အကျိုးတရား ဖြစ်ပေါ်ရခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ဤသို့ တစ်ဘဝမှ တစ်ဘဝ ပြောင်းရွှေ့ဖြစ်ပျက်ရာ၌ သံသရာခရီးကား ရှည်ဝေး ကြာမြင့်လွန်းလှ၏၊ သမုဒ္ဒရာသည် ဆုံးစမမြင် ကျယ်ပြန့်သလိုပင် သံသရာသည် လည်း ဆုံးစမမြင် အလွန်ပင် ရှည်လျားလှပါ၏၊ သံသရာဟူသော သမုဒ္ဒရာ၏ အနားရေးကမ်းစကို ဘယ်မှာ စတင်ခဲ့ကြောင်း မသိနိုင်ပေ၊ သံသရာ၏ ရှေ့ဖျား အနားရေးအစကား နှစ်ပေါင်း ရာထောင်စသည် ကြာခဲ့ပြီ၊ ကမ္ဘာပေါင်း ရာထောင် စသည် ရှည်ခဲ့ပြီ၊ “ဤမင်း ဤဘုရားလက်ထက်က စတင် ဖြစ်ခဲ့သည်၊ ထိုကာလ၏ ရှေးက စတင် မဖြစ်ပေါ်ခဲ့သေး”ဟု ခေတ်ကာလကို သတ်မှတ်၍ မရနိုင်။ ထို့ကြောင့် “သမုဒ္ဒရာအသွင် သံသရာခွင်” (သံသာရ သာဂရ)ဟု ဖွင့်ဆိုကြခြင်း ဖြစ်ပါ၏။</p> <h3>(ခ) သုံးဆယ်တစ်ဘုံ၏ သရုပ်လက္ခဏာ</h3> <p>သံသရာဟူသည် တစ်ဘဝမှ တစ်ဘဝ အဖန်ဖန် ပြောင်းရွှေ့ဖြစ်ပျက်ခြင်း ဖြစ်ကြောင်း ဆိုခဲ့ပြီ။ ထိုသံသရာခရီးတလျှောက် သတ္တဝါများ ရောက်ကြရသော ဘုံဌာနတို့ကား အဘယ်နည်း။</p> <p>ယင်းဘုံဌာနများကို ဩကာသလောကဟု ခေါ်သည်။ ဩကာသလောက ဘုံဌာနသည် မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဝါဒအရ ၃၁-ဘုံရှိကြောင်း အများသိကြပြီး ဖြစ်၏။ ယင်း ၃၁-ဘုံကား-<br> (၁) အပါယ်ဘုံ - ၄<br> (၂) လူ့ဘုံ - ၁<br> (၃) နတ်ဘုံ - ၆<br> (၄) ရုပ်နာမ်နှစ်ပါးရှိ(ရူပ)ဗြဟ္မာဘုံ - ၁၅<br> (၅) ရုပ်သက်သက်သာရှိ(အသညသတ်)ဗြဟ္မာဘုံ - ၁<br> (၆) နာမ်သက်သက်သာရှိ(အရူပ)ဗြဟ္မာဘုံ - ၄<br> စုစုပေါင်း ၃၁-ဘုံ</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ၃၁-ဘုံရှိကြောင်း သုတ်,ဝိနည်း,အဘိဓမ္မာ သုံးမျိုးလုံးမှာပင် ဟောခဲ့၏၊ အထူးသဖြင့် ယမိုက်ကျမ်းတွင် ၃၁-ဘုံ စုံလင်အောင် ဟောကြားခဲ့ ပေသည်။ ထို ၃၁-ဘုံ၏ တည်နေပုံ ပထဝီဝင်ကား မည်သို့နည်း။<br> ၁။ သီလက္ခန်အဋ္ဌကထာ-၁၁<br> ၂။ ဆရာနှစ်ဖက်လှ၏ သိပ္ပံခေတ်နှင့်ဗုဒ္ဓ၏အစိန္တေယျတရား၊ ၂၀၇/၂၀၈<br> <br>စာမျက်နှာ-244 <hr> <h3>၁။ ကမ္ဘာမြေ တည်နေပုံ</h3> ဤလူ့ကမ္ဘာ၏ မြေနှင့်ကျောက် နှစ်မျိုးလုံး၏ ထုထည်သည် ယူဇနာ ၂-သိန်း ၄-သောင်းရှိ၏။ ဤမြေထုထည် ယူဇနာ ၄-သိန်း ၈-သောင်းရှိ ရေခဲထုကြီး ပေါ်၌ တည်နေ၏။ ဤမြေထုနှင့် ရေထု (ယူဇနာ ခုနစ်သိန်းနှစ်သောင်း)ကို ယူဇနာ ကိုးသိန်းခြောက်သောင်းရှိ လေထုကြီးက ပင့်မ သယ်ဆောင်ထားသည်။ ဤလေထုကြီး၏ အောက်၌ အဆုံးအပိုင်းအခြား မရှိသော ကောင်းကင်ကြီး တည်ရှိ၏။ ထိုကမ္ဘာ့ဝန်းကျင် ကောင်းကင်ကြီး အတွင်း၌ မီးကလာပ်တွေ အပြည့်ရှိသည်ဆို၏။</p> <p>ဤကမ္ဘာသည် အထက်ကောင်းကင်, အောက်ကောင်းကင် နှစ်ခုအကြား၌ တည်ရှိနေကြောင်း၊ လေထုက သယ်ပိုးဆောင်ကြဉ်းထား၍ လေ၏ သဘာဝ အလိုက် ရွှေ့လျားမှုရှိနေမည်ဖြစ်ကြောင်း လ,စသော အခြားဂြိုဟ်များကဲ့သို့ အာကာသတွင်းမှာ တွဲလွဲတည်ရှိနေကြောင်း သိရှိနိုင်ပါသည်။ ဤကား လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂၅ဝဝ ကျော်လောက်ကပင် ဖော်ပြခဲ့သည့် အကြောင်းအရာများဖြစ်သည်။ သိပ္ပံပညာရှင် တို့ကမူ ကမ္ဘာကို ဝိုင်းပတ်ထားသော လေထုသည် တန်ချိန် ၅၇၀၀,၀၀၀,၀၀၀,၀၀၀ ခန့် ရှိသည် ဆို၏။ ယူဆချက် နှစ်ရပ်ကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်က စိတ်ဝင်စားဖွယ် ကောင်းလွန်းပေစွ။</p> <h3>၂။ သုံးဆယ်တစ်ဘုံတည်နေပုံ</h3> <p>ငရဲ(ချမ်းသာကင်းသော) ဘုံသည် ရှစ်ဘုံရှိ၏၊ သိင်္ချိုဝ်း၊ ကာလသုတ်၊ သံဃာတ၊ ရောရုဝ၊ မဟာရောရုဝ၊ တာပန၊ မဟာတာပန၊ အဝီစိငရဲတို့ ဖြစ်သည်။ ယင်းရှစ်ဘုံ ကို ပေါင်း၍ “ငရဲဘုံ”ဟု ဘုံတစ်ဘုံအဖြစ် သုံးနှုန်းခေါ်ဝေါ်ကြသည်။</p> <p>အချို့ပါဠိတော်များ၌ “ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ”ဟု အပါယ်သုံးဘုံသာ ဟောပြ၏၊ အသုရကာယ်ကို တာဝတိံသာနတ်တို့တွင် ရောသွင်း၍ သို့မဟုတ် ပြိတ္တာအတွင်းမှာ ရောသွင်း၍ ထိုသို့ သုံးဘုံသာ ဟောပြဟန်တူသည်။ အများအားဖြင့် အပါယ် လေးဘုံဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။</p> <p>ဤကမ္ဘာမြေပြင်မှ အောက် ယူဇနာ တစ်သောင်းငါးထောင် ကွာဝေးသော အရပ်၌ သိင်္ချိုဝ်းငရဲတည်ရှိ၏။ ယင်း၏အောက် အဆင့်ဆင့်၌ ယူဇနာတစ်သောင်း</p> <p>၁။ တစ်ယူဇနာ ၁၂ မိုင်၊ ၅ ဖာလုံ၊ ၈ သံကြိုးနှင့် ၄ ယာဒ်ရှိ၏။ အခြားဝါဒကွဲများလည်း ရှိသေးသည်။</p> <p>၂။ ဆရာနှစ်ဖက်လှ၏ သိပ္ပံခေတ်နှင့် ဗုဒ္ဓ၏အစိန္တေယျတရား၊ ၂၁၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-245 <hr> ငါးထောင်စီ ခြားကွာ၍ ကာလသုတ် စသော ကြွင်းငရဲဘုံ အဆင့်ဆင့် တည်ရှိ ကြသည်။ ငရဲဘုံတွင် မီးဟုန်းဟုန်း တောက်လောင်နေသော သံမြေများ၊ ကျိုက် ကျိုက်ဆူပွက်နေသော ရေများ ရှိသည်ဟု ကျမ်းဂန်တို့၌ပြဆိုသည်။</p> <p>သိပ္ပံပညာရှင်တို့က ကမ္ဘာမြေ၏ ထုထည်သည် မိုင်သန်းပေါင်း နှစ်သိန်း ခြောက်သောင်းရှိသည်၊ မြေပြင်မှ ၆၆-မိုင်ခန့် ထူသော ကျောက်လွှာကြီး နှစ်ထပ် အတွင်း၌ အရေပျော်နေသော သံနစ်ကဲလ်နှင့် ကိုဘောလ်သတ္တုများကို ထိန်းချုပ် ထားသည်၊ ကမ္ဘာ၏ ဗဟိုချက်သည် အရည်လော၊ အစိုင်အခဲလော- ဟူ၍ ယနေ့ထိ မည်သူမျှ မပြောနိုင်သေးချေ စသည်ဖြင့် ပြောဆိုကြသည်။ အဆိုနှစ်ရပ်လုံးသည် စိတ်ဝင်စားဖွယ် ဖြစ်ပါ၏။</p> <p>အပါယ်ဘုံသားတို့၌ သက်တမ်း သတ်မှတ်ချက် မရှိ၊ ပြုလုပ်ခဲ့သော အကုသိုလ်ကံ အနည်းအများအလိုက် ခံနေကြရလေသည်။</p> <p>တိရစ္ဆာန်ကား ဘုံသီးခြားမရှိ၊ လူတို့ဘုံမှာပင် နေကြလေသည်။ တိရစ္ဆာန်တို့ နေထိုင်ရာ အစုအဝေးကိုပင် တိရစ္ဆာန်ဘုံဟု ခေါ်ဝေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ပြိတ္တာတို့ကား တောင်ကြီးတောကြီး စသည်တို့၌ နေထိုင်ကြသည်။ ယင်း တို့ကို လူများ မမြင်နိုင်ကြချေ။ ယင်းတို့က ကိုယ်ထင်ပြမှသာ မြင်ကြရသည်။ ယင်းတို့သည် လူတို့လောက် ဘုန်းကံမကြီး၍ ခြောက်လှန် လည်း ကြောက်လန့် စရာ မလိုပေ။</p> <p>ဤလူ့ဘုံ၏အထက် ယူဇနာလေးသောင်းနှစ်ထောင် ကွာဝေးသောအရပ် (ယုဂန္ဓိုရ်တောင်ထိပ်)၌ စာတုမဟာရာဇ်နတ်ဘုံရှိ၏။ နတ်ခြောက်ဘုံအနက် အောက်ဆုံး ဘုံ ဖြစ်သည်။ စတုမဟာရာဇ်နတ်ဘုံအထက် ယူဇနာလေးသောင်း နှစ်ထောင်ဝေး သောအရပ် (မြင်းမိုရ်တောင်ထိပ်)၌ တာဝတိံသာနတ်ဘုံ၊ ယင်းအထက် ယာမာ၊ ယင်းအထက် တုသိတာ၊ ယင်းအထက် နိမ္မာနရတိ၊ ယင်းအထက် ပရနိမ္မိတဝ သဝတ္တီနတ် ဘုံတို့သည် ယူဇနာလေးသောင်းနှစ်ထောင်စီ ခြားကွာလျက် အဆင့်ဆင့် တည်ရှိကြသည်။</p> <p>ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီနတ်ဘုံ၏ အထက် ယူဇနာ ငါးသန်းငါးသိန်းရှစ်ထောင် ဝေးသောအရပ်၌ အောက်ဆုံး ဗြဟ္မာဘုံ သုံးဘုံသည် ဘေးတိုက်တန်းစီ တည်ရှိ၏။ ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာ၊ ဗြဟ္မပုရောဟိတာ၊ မဟာဗြဟ္မာဘုံတို့ ဖြစ်သည်။ ယင်းတို့ကို ပထမဈာန် သုံးဘုံဟု ခေါ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-246 <hr> ပထမဈာန် သုံးပုံအထက် ယူဇနာ ငါးသန်း ငါးသိန်း ရှစ်ထောင် ဝေးသော အရပ်၌ ပရိတ္တဘာ၊ အပ္ပမာဏာဘာ၊ အာဘဿရာဟူသော ဒုတိယဈာန်သုံးဘုံ တပြေးညီ ဘေးတိုက် တည်ရှိကြသည်။</p> <p>ယင်းအထက် ဖော်ပြပါအတိုင်း အကွာအဝေး တူညီသော အရပ်၌ ပရိတ္တသုဘာ၊ အပ္ပမာဏသုဘာ၊ သုဘကိဏှာမည်သော တတိယဈာန်ဘုံတို့ တပြေးညီ ဘေး တိုက်တည်ရှိကြသည်။</p> <p>ယင်းအထက် ဖော်ပြပါအတိုင်း အကွာအဝေး တူညီသောအရပ်၌ ဝေဟပ္ဖိုလ် ဘုံ၊ အသညတ်ဘုံနှင့် သုဒ္ဓါဝါသငါးဘုံတို့ တပြေးညီ တည်ရှိကြသည်။ ယင်း ခုနစ်ဘုံကို စတုတ္ထဈာန်ဘုံဟု ခေါ်၏။ ထိုတွင် အသညသတ်ဘုံရှိ ဗြဟ္မာများကား ရုပ်သာရှိ၍ သိစိတ် သိနာမ် မရှိပေ။</p> <p>စတုတ္ထဈာန်ခုနစ်ဘုံ၏အထက် ယူဇနာ ငါးသန်းငါးသိန်းရှစ်ထောင်ဝေးသော အရပ်မှစ၍ အာကာသနဉ္စာယတနဘုံ၊ ဝိညာဏဉ္စာယတနဘုံ၊ အာကိဉ္စညာယတနဘုံ နှင့် နေဝသညာနာသညာယတနဘုံတို့သည် ယူဇနာငါးသန်းငါးသိန်းရှစ်ထောင်စီ အထက်အောက် ခြားကွာလျက် အဆင့်ဆင့် တည်ရှိကြသည်။ ယင်းလေးဘုံကို အရူပ (ရုပ်မရှိ၊ နာမ်သာရှိ) ဗြဟ္မာဘုံဟု ခေါ်ပါသည်။</p> <p>ဖော်ပြပါ ရုပ်သက်သက် တစ်ဘုံ၊ နာမ်သက်သက် လေးဘုံမှတပါး ကျန်ဗြဟ္မာဘုံ ၁၅-ဘုံသည် ရုပ်နာမ်အစုံရှိ ဗြဟ္မာဘုံများဖြစ်ကြသည်။ ဖော်ပြခဲ့သည့် အထက်ဆုံး ဗြဟ္မာဘုံနှင့် လူ့ဘုံသည် ယူဇနာပေါင်း ၂၂,၂၈၄,၀၀၀ (နှစ်ကုဋေ,နှစ်သန်း,နှစ်သိန်း ရှစ်သောင်း,လေးထောင်) ကွာဝေး၏။</p> <h3>၃။ နတ်ပြည်ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ မြေအမျိုးအစား</h3> <p>နတ်ပြည်ဗြဟ္မာ့ပြည်၌ မြေသည် လူ့ပြည်မှာကဲ့သို့ ဖုံမှုန် ပါသောမြေမျိုး မဟုတ်၊ ဖန်မြေ မှန်မြေ ဖြစ်၏။ ဖုံမှုန့်စသော အညစ်အကြေး ကင်းစင်၍ နတ်ဗြဟ္မာ တို့၏ ကိုယ်ကာယအဆင်းသည် ကြည်လင်၏၊ ရောင်ရှင်ဝင်းပ၏။</p> <h3>၄။ နတ်အစားအစာ</h3> <p>နတ်တို့သည် နတ်သုဓာခေါ် ဩဇာ အဆီအနှစ် အနည်းငယ်မျှကိုသာ စားသုံး ကြသည်။ ထိုနတ်သုဓာသည် လူတို့၏ အစာအာဟာရမျိုးကဲ့သို့ ကာဘွန်ပါသော အစာမျိုးမဟုတ်၊ ခန္ဓာကိုယ်၌ အားဖြစ်စေနိုင်သည့် အစွမ်းထက်သော အဆီအနှစ် တစ်မျိုးသာ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်အတွက် အသုံးမဝင်သော ကာဘွန် များကို ပြန်လည်ထုတ်ပစ်ရန် မလိုတော့သဖြင့် နတ်များသည် လူများလို အပေါ့ အလေး စွန့်ရခြင်း မရှိပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-247 <hr> <h3>၅။ ဗြဟ္မာအစားအစာ</h3> ဗြဟ္မာတို့ကား ရုပ် ဝတ္ထု၊ အာဟာရ တစုံတရာကို စားသုံးခြင်းမရှိ၊ ပီတိခေါ် စိတ်၏ နှစ်သက်ငြိမ်းချမ်းမှုဖြင့်သာ တည်နေကြလေသည်။ စားသုံးသော အာဟာရ က နူးညံ့သောကြောင့် ဗြဟ္မာတို့၏ ကိုယ်ကာယသည် လွန်စွာ နူးညံ့ သိမ်မွေ့ ကြသည်။</p> <p>ဗြဟ္မာတို့ အစာမစားဘဲ ပီတိဖြင့်သာ နေသည်ဆိုသဖြင့် “ယုံရခက်ခက်”ဟု ထင်တတ်ကြ၏၊ တရားရှုမှတ်သော ယောဂီအချို့သည် တစ်ရက်တွင် ထမင်း လေးငါးလုတ်မျှသာ စားသော်လည်း ဆာလောင်မွတ်သိပ်မှု မရှိခြင်း၊ နှစ်ည သုံးည မအိပ် စက်ရသော်လည်း ကြည်ကြည်လင်လင် ရှိနေခြင်းတို့ကို ကြုံတွေ့ ရတတ်သည်။ ယင်းတို့ကို ထောက်ဆပြီး ဗြဟ္မာတို့၏ အဖြစ်ကို ယုံကြည်နိုင်ကြပေသည်။ အကယ်၍ ယုံကြည်ရန် အခက်အခဲရှိပါက မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဝိပဿနာတရားကို သမာဓိထူး အာရုံ နိမိတ်ထူး ဉာဏ်အထူးပေါ်သည်အထိ အားထုတ်ကြည့်သင့်ကြပေသည်။ သို့မှသာ မြတ်ဗုဒ္ဓဝါဒဆိုင်ရာ အချို့ အချက်များကို လက်ခံယုံကြည်နိုင်ကြမည် ဖြစ်သည်။</p> <p>နတ်ပြည်တွင် နတ်သား နတ်သမီး လိင်ကွဲပြားချက် ရှိ၏။ လူများကဲ့သို့ ချစ်ကြိုက်မှုပြုကြ၏။ ဗြဟ္မာ့ပြည်၌မူ ဗြဟ္မာထီး, ဗြဟ္မာမ မရှိချေ။ အားလုံး ယောက်ျား သဏ္ဌာန်များသာ ဖြစ်ကြသည်။ ကာမဂုဏ်စိတ်ဓာတ်လည်း လုံးဝ မရှိကြပေ။</p> <h3>၆။ နတ်သက်တမ်း</h3> <p>နတ်ပြည် ဗြဟ္မာပြည်ဟူသည် ကုသိုလ်ကောင်းမှု အကျိုးပေးရာ ဘုံဌာနတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် လွန်စွာ အသက်ရှည်ကြ၏။</p> <p>ပထဝီအနေအထားအရ ကြည့်လျှင် အောက်ဆုံးနတ်ပြည်၏ တစ်နေ့တစ်ည အချိန်ကာလသည် လူ အချိန်အားဖြင့် နှစ်ငါးဆယ်တိတိ ကြာမြင့်သည်။ အထက် နတ်ဘုံ အသီးသီးတို့၌ နေ့တာ, ညတာသည် နတ်အချိန်ကာလအားဖြင့် နှစ်ဆ တက်၍ ပိုရှည်သွား၏။ သက်တမ်းလည်း (လူ့အရေအတွက်အားဖြင့်) လေးဆ လေးဆ ပိုမို ရှည်ကြာသွားသည်။ အထက်မြင့်လေ နေ့တာ, ညတာ ပိုရှည်သွား လေသည်။</p> <p>အာကာသယာဉ်များဖြင့် ကမ္ဘာကို လှည့်ပတ်ခဲ့သော အာကာသမောင် မယ်များ အဆိုအရ ကမ္ဘာပတ် လမ်းကြောင်း အပြင်၌ နေ့တာ, ညတာသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-248 <hr> ကမ္ဘာ့နေ့တာ ညတာထက် ပို၍ ရှည်ကြာသည်ဟူသောအချက်ကို သတိပြုသင့်သည်၊ အထူးသဖြင့် လပေါ်က တစ်နေ့သည် ကမ္ဘာက ၁၅-ရက်တိတိ ရှည်ကြာသည်၊ လ၏ တစ်ညသည်လည်း မြေကမ္ဘာက ၁၅-ရက်နှင့်ညီမျှသည်။ ထို့ကြောင့် လပေါ်တွင် တစ်နေ့တစ်ညသည် လူ့ကမ္ဘာ၌ တစ်လဖြစ်သည်ဟု သိပ္ပံပညာရှင်တို့က ဖော်ပြ ကြသည်။</p> <p>အထက်ရောက်လေ အချိန်ကာလ ပိုမို ရှည်ကြာလေ ဟူသော သဘောကို မြတ်ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာတွင် ကာလစောစွာကပင် ဖော်ပြခဲ့ပြီးဖြစ်သည်၊ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အဘိဓမ္မာကျမ်းအရ နတ်ဘုံအသီးသီးရှိ နတ်တို့၏ သက်တမ်းသည် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ အတိုင်း ဖြစ်ပါသည်-</p> <p>နတ်ဘုံ,နတ်တွက်ကိန်းအသက် (နှစ်),လူတွက်ကိန်းအသက် (နှစ်)<br> စာတုမဟာရာဇ်,၅၀၀,၉,၀၀၀,၀၀၀<br> တာဝတိံသာ,၁၀၀၀,၃၆,၀၀၀,၀၀၀<br> ယာမာ,၂၀၀၀,၁၄၄,၀၀၀,၀၀၀<br> တုသိတာ,၄၀၀၀,၅၇၆,၀၀၀,၀၀၀<br> နိမ္မာနရတိ,၈၀၀၀,၂၃၀၄,၀၀၀,၀၀၀<br> ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တိ,၁၆၀၀၀,၉၂၁၆,၀၀၀,၀၀၀</p> <h3>၇။ ဗြဟ္မာသက်တမ်း</h3> <p>ရိုးရိုးကုသိုလ်ကောင်းမှု ပြုရုံမျှဖြင့် ဗြဟ္မာမဖြစ်နိုင်၊ ဈာန်ရမှသာ ဗြဟ္မာ ဖြစ်နိုင် သည်၊ ပထမဈာန်ကိုရလျှင် ပထမဈာန်ဘုံသို့ရောက်နိုင်၏။ ဒုတိယဈာန်စသည်ကို ရလျှင်လည်း ဒုတိယဈာန်ဘုံ စသည်တို့၌ ဗြဟ္မာဖြစ်နိုင်ကြသည်။</p> <p>ဗြဟ္မာတို့၏သက်တမ်းမှာ ရှည်ကြာလှသောကြောင့် နှစ်ဖြင့် ရေတွက်၍ မရနိုင်၊ ကမ္ဘာဖြင့် ရေတွက်ရလေသည်။</p> <p>ပထမဈာန် သုံးဘုံအနက် ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် အသင်္ချေယျကပ်-၏ သုံးပုံ တစ်ပုံ၊ ဗြဟ္မပုရောဟိတာ ဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် အသင်္ချေယျကပ် ထက်ဝက်၊<br> ၁။ ကမ္ဘာ-ကပ္ပ(ကပ်) ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်တူ၏။</p> <p>၂။ လူတို့သက်တမ်းအရ ဆယ်နှစ်မှ အသင်္ချေယျတိုင်အောင် ထိုအသင်္ချေယျတမ်းမှ ဆယ်နှစ်သက်တမ်းတိုင်အောင် ရှည်ကြာသော ကာလအပိုင်းအခြားသည် အန္တရ ကပ်မည်၏၊ ထိုအန္တရကပ် ၆၄-ကပ်တို့ဖြင့် မှတ်အပ်သော ဖြစ်ပွားဆဲအတိုင်း တည်နေသည့် (ဝိဝဋဋ္ဌာယီ)ကပ်သည် အသင်္ချေယျကပ်မည်၏၊ နှစ်အားဖြင့် ရေတွက်၍ မရနိုင်။</p> <br>စာမျက်နှာ-249 <hr> မဟာဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် အသင်္ချေယျကပ် တစ်ကပ်ကြာအောင် အသက်ရှည်ကြသည်။</p> <p>ဒုတိယဈာန်သုံးဘုံအနက် ပရိတ္တာဘာဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် နှစ်ကပ်၊ အပ္ပမာဏာဘာဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် လေးကပ်၊ အာဘဿရာဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် ရှစ်ကပ် အသက်ရှည်၏။</p> <p>တတိယဈာန်သုံးဘုံတွင် ပါဝင်သော ပရိတ္တသုဘာဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် တစ်ဆယ့်ခြောက်ကပ်၊ အပ္ပမာဏသုဘာဗြဟ္မာတို့၏အသက်သည် မဟာကပ် သုံးဆယ့်နှစ်ကပ်၊ သုဘကိဏှာဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် ခြောက်ဆယ့် လေးကပ် ရှည်ကြ၏။ စတုတ္ထဈာန်ဘုံတွင် ပါဝင်သော ဝေဟပ္ဖိုလ် ဗြဟ္မာနှင့် အသညသတ်ဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် ငါးရာ ရှည်ကြာ၏။ သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ့ဘုံ ငါးမျိုးအနက် အဝိဟာဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် တစ်ထောင်၊ အတပ္ပါဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် နှစ်ထောင်၊ သုဒဿာ ဗြဟ္မာတို့၏အသက်သည် မဟာကပ် လေးထောင်၊ သုဒဿီဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် ရှစ်ထောင်၊ အကနိဋ္ဌာဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် တစ်သောင်း ခြောက်ထောင် အသီးသီး ရှည်ကြာ၏။</p> <p>အရူပဗြဟ္မာများအနက် အာကာသာနဉ္စယတနဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် နှစ်သောင်း၊ ဝိညာဏာနဉ္စာယတနဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် လေးသောင်း၊ အာကိဉ္စညာယတနဗြဟ္မာတို့၏အသက်သည် မဟာကပ် ခြောက်သောင်း၊ နေဝသညာနာသညာယတန ဗြဟ္မာတို့၏ အသက်သည် မဟာကပ် ရှစ်သောင်း လေးထောင် ရှည်ကြာကြပါသည်။</p> <h3>၈။ အမှန်အချို့နှင့်ဉာဏ်အသိ</h3> <p>သတ္တဝါတို့သည် သံသရာခရီးတစ်လျှောက် လားရောက်ကြရသော ဘုံဌာနတို့ကား ဖော်ပြပါအတိုင်း သုံးဆယ့်တစ်ဘုံရှိပေသည်။ ယင်းတို့ကို ပကတိမျက်စိဖြင့် ဖြစ်စေ၊ လက်ရှိမိုက်ကရိုစကုတ်စသည်ဖြင့်ဖြစ်စေ ကြည့်၍ မမြင်ရသောကြောင့် “မရှိ”ဟု မယူဆသင့်ပေ၊ မိုင်ပေါင်း မြောက်မြားစွာ ဝေးကွာသော အရပ်၌ တောင်ကြီး တစ်ထောင် အမှန်တကယ် ရှိနေသော်လည်း ပကတိမျက်စိသည် မြင်နိုင်စွမ်းမည် မဟုတ်ပေ။ ထို့အတူပင် သိပ္ပံကိရိယာများဖြင့် မတွေ့မြင်နိုင်သေးသော အရာများ မြောက်မြားစွာ ရှိသေးကြောင်း သိပ္ပံဆရာများက ဝန်ခံလျက် ရှိကြပေသည်။<br> ၁။ အသင်္ချေယျကပ် ၄-ခု အပေါင်းသည် မဟာကပ်ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-250 <hr> မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ ကံ၏အကျိုးပေးအရ အထူးတလည် ဖြစ်ပေါ်လာသော ထိုဘုံ၊ ထိုသက်တမ်း ထိုအဖြစ်ဆန်းတို့သည် အမှန်ပင်ရှိကြပါ၏၊ ယင်းတို့ကို ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်(နတ်မျက်စိအသိဉာဏ်) စသည်မျိုးဖြင့်သာ အမှန်အတိုင်း သိမြင်နိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအဘိညာဉ်မျိုးကို မရဘဲ သာမန်မျက်စိ၊ သာမန်ဉာဏ်၊ သာမန် သိပ္ပံကရိယာမျှဖြင့် အဘယ်မှာ ကြည့်မြင်သိရှိနိုင်ပါမည်နည်း။ ကံ၏ အကျိုးပေး ဖြစ်၍ မကြံစည်သင့်သည့်အရာ (ကမ္မဝိပါကော အစိန္တိယော)ပေတကား။<br> <br>စာမျက်နှာ-251 <hr> <h3>အခန်း (၇)</h3></p> <h3>ရွတ်ဖတ်ရန် သုတ်တော်များ</h3> <p>(က) ရတနာရွှေချိုင့် ပါဠိနှင့် မြန်မာပြန်<br> (ခ) ပရိတ်ကြီးပါဠိတော်နှင့်မြန်မာပြန်<br> (ဂ) အဘိဏှသုတ်ပါဠိတော်နှင့်မြန်မာပြန်<br> ဃ) မဟာသမယသုတ်ပါဠိတော်နှင့် မြန်မာပြန်</p> <h3>(က) ရတနာရွှေချိုင့်မြန်မာပြန်</h3> <p>၁။ အောင်ခြင်း၏အနီး(အပရာဇိတပလ္လင်)သို့ ရောက်တော်မူကုန်သော, လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့ထက်လည်း မြတ်တော်မူကုန်သော ဘုရားရှင်တို့သည် စစ်သည်နှင့်တကွ မာရ်နတ်သားကို အောင်မြင်တော်မူပြီး၍ သစ္စာလေးဖြာမြိုက် ရသာကို (တပည့်သား သာဝကတို့အား) သောက်စေတော်မူကုန်ပြီ။</p> <p>၂။ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်းတို့၏ ခရီးလမ်းညွှန်သဖွယ်ဖြစ်တော်မူ ကုန်သော, ရသေ့၊ ရဟန်းအပေါင်းတို့ကို အစိုးရတော်မူကုန်သော တဏှင်္ကရာ အစရှိသော နှစ်ကျိပ်ရှစ်ဆူသော ဘုရားရှင်တို့သည် အကျွန်ုပ်၏ ဦးခေါင်းထက်၌ တည်တော်မူကုန်ပြီ (တည်တော်မူကြပါစေ)။</p> <p>၃။ ဂုဏ်တော် ကျေးဇူးတော် အပေါင်းတို့၏ တည်ရာဖြစ်တော်မူသော အကျွန်ုပ်တို့၏ ကိုးကွယ်ရာ ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် အကျွန်ုပ်၏ ဦးခေါင်း ၌ သီတင်းသုံး တည်နေတော်မူပြီ(တည်နေတော်မူပါစေ)။ ကိုးပါးသောလောကုတ္တရာ တရားတော်သည် အကျွန်ုပ်၏ မျက်စိနှစ်ဖက်၌ တည်နေတော်မူပြီ(တည်နေပါစေ)။ ရှစ်ယောက်သော အရိယာသံဃာတော်သည် အကျွန်ုပ်၏ ရင်၌ တည်နေတော် မူပြီ (အတည်နေပါစေ)။</p> <p>၄။ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် အကျွန်ုပ်၏ နှလုံးသား၌ တည်တော်မူပြီ(တည်နေ တော်မူပါစေ)။ အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် အကျွန်ုပ်၏ လက်ယာဘက်၌ တည်တော်မူပြီ (တည်တော်မူပါစေ)။ အရှင်ကောဏ္ဍညသည် အကျွန်ုပ်၏ နောက်အဖို့၌ တည်တော် မူပြီ (တည်တော်မူပါစေ)။ အရှင်မောဂ္ဂလ္လာန်သည် အကျွန်ုပ်၏ လက်ဝဲဘက်၌ တည်တော်မူပြီ (တည်တော်မူပါစေ)။</p> <br>စာမျက်နှာ-252 <hr> ၅။ ရှင်အာနန္ဒာနှင့် အရှင်ရာဟုလာတို့သည် အကျွန်ုပ်၏ လက်ယာနား၌ တည်တော်မူကုန်ပြီ (တည်တော်မူကြပါစေ)။ မဟာကဿပနှင့် မဟာနာမ် အရှင် နှစ်ပါးတို့သည် အကျွန်ုပ်၏ လက်ဝဲနား၌ တည်တော်မူကုန်ပြီ (တည်တော်မူကြပါစေ)။</p> <p>၆။ နေမင်းကဲ့သို့အရောင်ကိုပြုတတ်သော, ဘုန်းကျက်သရေနှင့် ပြည့်စုံတော် မူသော, ရဟန်းမြတ်ဖြစ်တော်မူသော သေဘိတအရှင်သည် အကျွန်ုပ်၏ ဆံပင် အဆုံး ကျောက်ကုန်းအဖို့၌ တည်တော်မူပြီ (တည်တော်မူပါစေ)။</p> <p>၇။ သီလက္ခန္ဓ စသည့်ကျေးဇူး ဂုဏ်အထူးကို ရွှင်မြူးဝမ်းသာ ရှာတော်မူလေ့ ရှိထသော, ဆန်းကြယ်သော တရားစကားကို ဆိုတော်မူတတ်သော, ကျေးဇူးတော် အပေါင်း၏ တည်ရာဖြစ်တော်မူသော ကုမာရကဿပမထေရ်သည် အကျွန်ုပ်၏ နှုတ်ခမ်း၌ တည်တော်မူပြီ (တည်တော်မူပါစေ)။</p> <p>၈။ အရှင်ပုဏ္ဏ၊ အရှင်အင်္ဂုလိမာလ၊ အရှင်ဥပါလိ၊ အရှင်နန္ဒ၊ အရှင်သီဝလိ ဤမထေရ်ငါးပါးတို့သည် အကျွန်ုပ်၏ နဖူးပြင်၌ မှန်ကူကဲ့သို့ တည်တော်မူကုန်ပြီ (တည်တော်မူကြပါစေ)။</p> <p>၉။ ထိုဆိုအပ်ပြီးသော မထေရ် ၁၅-ပါးမှ ကြွင်းကုန်သော ကိလေသာရန်ကို အောင်ကုန်ပြီး၍ သီလတန်ခိုးအားဖြင့် ထွန်းတောက်ပကုန်သော ဘုရားသားတော် မထေရ်ကျော်တို့သည် အကျွန်ုပ်၏ မြတ်သော အင်္ဂါတို့၌ တည်တော်မူကုန်ပြီ (တည်တော်မူကြပါစေ)။</p> <p>၁၀။ ရတနသုတ် ပရိတ်တော်သည် အကျွန်ုပ်၏ရှေ့၌ တည်တော်မူပြီ။ မေတ္တသုတ် ပရိတ်တော်သည် အကျွန်ုပ်၏ လက်ယာဘက်၌ တည်တော်မူပြီ။ ဓဇဂ္ဂသုတ်ပရိတ်တော် သည် အကျွန်ုပ်၏နောက်၌ တည်တော်မူပြီ။ အင်္ဂုလိမာလသုတ်ပရိတ်တော်သည် အကျွန်ုပ်၏ လက်ဝဲဘက်၌ တည်တော်မူပြီ (တည်တော်မူကြပါစေ)။</p> <p>၁၁။ ခန္ဓသုတ်၊ မောရသုတ်၊ အာဋာနာဋိယသုတ် ပရိတ် သုံးဆောင်သည် အကျွန်ုပ်၏ အထက်ကောင်းကင်၌ ထီးသဖွယ် တည်တော်မူပြီ။ ကြွင်းကုန်သော မင်္ဂလသုတ်၊ ဝဋသုတ်၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်၊ ပုဗ္ဗဏှသုတ်ပရိတ်လေးစောင်တို့သည် အကျွန်ုပ်၏ ပတ်လည်၌ တံတိုင်းသဖွယ် တည်နေတော်မူကြပြီ (တည်နေတော်မူ ကြပါစေ)။</p> <p>၁၂-၁၃။ ငါးပါးမာရ်အောင် မြတ်ဘုန်းခေါင်တို့၏ အားတော်ဆယ်ပါးနှင့် ယှဉ်သော တရားတည်းဟူသော မြို့တံတိုင်းဖြင့် တန်ဆာဆင် ကာရံထားသော</p> <br>စာမျက်နှာ-253 <hr> မြတ်စွာဘုရားတည်းဟူသော ရွှေချိုင့်၌ မငြိုမငြင်နေရသော အကျွန်ုပ်အား သည်းခြေ စသည်တို့ကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော အပြင်ရန်၊ အတွင်းရန်တို့သည် မြတ်စွာ ဘုရား၏ ဂုဏ်တော်အနန္တ၊ တန်ခိုးတော်အနန္တကြောင့် အကြွင်းအကျန်မရှိ ပျောက်ပျက်ခြင်းသို့ ရောက်ပါစေသတည်း။</p> <p>၁၄။ မြတ်စွာဘုရားတည်းဟူသော ရွှေချိုင့် အလယ်၌ နေရသော အကျွန်ုပ်ကို မြေအပြင်၌ ကြီးမြတ်ကုန်သော ယောက်ျားမြတ် အားလုံးတို့က အခါခပ်သိမ်း စောင့်ရှောက်ကြပါစေကုန်သတည်း။</p> <p>၁၅။ ဆိုခဲ့ပြီးသောနည်းဖြင့် ငါသည် ကောင်းသော အစောင့်အရှောက်ကို ပြုအပ်ပြီ။ မြတ်စွာဘုရား၏ တန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော်ကြောင့် ဘေးရန်အပေါင်း ကို ပယ်သတ်နိုင်ရပါလို၏။ သီလ၊ သမာဓိ စသော ဂုဏ်ကျေးဇူးအပေါင်းတို့၏ တည်ရာဖြစ်သော ပရမတ္တသံဃာတော်၏ တန်ခိုးကြောင့် ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာရပါလို၏။</p> <h3>ရတနာရွှေချိုင့်ပါဠိ</h3> <p>၁။ ဇယာသန္နာဂတာ ဗုဒ္ဓါ၊ ဇိတွာ မာရံ သဝါဟနံ။ စတုသစ္စမသရသံ၊ ယေ ပိဝိသု နရာသဘာ။</p> <p>၂။ တဏှင်္ကရာဒယော ဗုဒ္ဓါ၊ အဋ္ဌဝီသတိ နာယကာ။ သဗ္ဗေ ပတိဋ္ဌိတာ မယှံ၊ မတ္ထကေ တေ မုနိဿရာ။</p> <p>၃။ သီသေ ပတိဋ္ဌိတော မယှံ၊ ဗုဒ္ဓေါ ဓမ္မော ဒွိလောစနေ။ သံဃော ပတိဋ္ဌိတော မယှံ၊ ဥရေ သဗ္ဗဂုဏာကရော။</p> <p>၄။ ဟဒယေ မေ အနုရုဒ္ဓေါ၊ သာရိပုတ္တော စ ဒက္ခိဏေ။ ကောဏ္ဍညော ပစ္ဆာဘာဂသ္မိံ၊ မောဂ္ဂလ္လာနော စ ဝါမကေ။</p> <p>၅။ ဒက္ခိဏေ သဝနေ မယှံ၊ အာသုံ အာနန္ဒရာဟုလာ။ ကဿပေါ စ မဟာနာမော၊ ဥဘောသုံ ဝါမသောတကေ။</p> <p>၆။ ကေသန္တေ ပိဋ္ဌိဘာဂသ္မိံ၊ သူရိယောဝ ပဘင်္ကရော။ နိသိန္နော သီရိသမ္ပန္နော၊ သောဘိတော မုနိပုင်္ဂဝေါ။</p> <p>၇။ ကုမာရကဿပေါ နာမ၊ မဟေသီ စိတြဝါစကော။ သော မယှံ ဝဒနေ နိစ္စံ၊ ပတိဋ္ဌာသိ ဂုဏာကရော။<br> <br>စာမျက်နှာ-254 <hr> ၈။ ပုဏ္ဏော အင်္ဂုလိမာလော စ၊ ဥပါလိ နန္ဒ သီဝလိ။ ဣမေ ပဉ္စ မဟာထေရာ၊ နလာဋေ တိလကာ ဝိယ။</p> <p>၉။ တေဟိ သေသာ မဟာထေရာ၊ ဇိတဝန္တော ဇိနောရသာ။ ဇလန္တာ သီလတေဇေန၊ အဂ္ဂမင်္ဂေသု သဏ္ဌိတာ။</p> <p>၁၀။ ရတနံ ပုရတော အာသိ၊ ဒက္ခိဏေ မေတ္တသုတ္တကံ။ ဓဇဂ္ဂံ ပစ္ဆတော အာသိ၊ ဝါမေ အင်္ဂုလိမာလကံ။</p> <p>၁၁။ ခန္ဓ မောရ ပရိတ္တဉ္စ၊ အာဋာနာဋိယသုတ္တကံ။ အာကာသေ ဆဒနံ အာသိ၊ သေသာ ပါကာရသဏ္ဌိတာ။</p> <p>၁၂။ ဇိနာနံ ဗလသံယုတ္တေ၊ ဓမ္မာပါကာရလင်္ကတေ။ ဝသတော မေ အကိစ္ဆေန၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓပဉ္စရေ။</p> <p>၁၃။ ဝါတပိတ္တာဒိသဉ္ဇာတာ၊ ဗာဟိရဇ္ဈတ္တုပဒ္ဒဝါ။ အသေသာ ဝိနာသံ ယန္တု၊ အနန္တဂုဏတေဇသာ။<br> ၁၄။ ဇိနပဉ္ဇရမဇ္ဈမှိ၊ ဝိဟရန္တံ မဟိတလေ။ သဒါ ပါလေန္တု မံ သဗွေ၊ တေ မဟာပုရိသာသဘာ။</p> <p>၁၅။ ဣစ္စေဝ မေကန္တံ ကတော၊ သုရက္ခော ဇိနာနုဘာဝေ။ ဟတာရိသံဃော သဒ္ဓမ္မ၊ တေဇေန ဂုဏာကရဿ။</p> <h3>(ခ) ပရိတ်ကြီးပါဠိတော်နှင့် မြန်မာပြန်</h3> <h3>ပရိတ်နိဒါန်း မြန်မာပြန်</h3> <p>၁။ လူတို့နေထိုင်လျက်ရှိသော ဤစကြဝဠာနှင့်အတူ တွဲဖက်တည်ရှိသော ပတ်ဝန်းကျင် စကြဝဠာတစ်သောင်းမှ သောင်းလောကဓာတ် နတ်မြတ်အပေါင်းတို့- ရဟန်းတို့၏ မင်းဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား၏ နတ်ရွာနိဗ္ဗာန် ချမ်းသာမှန်ကို ပေးစွမ်းနိုင်သော သူတော်ကောင်းတရား (ပရိတ်တရား)ကို နားကြားအံ့သောငှာ ဤနေရာ ဤဒေသသို့ လာရောက်ကြပါကုန်လော့၊ လာရောက်၍ ရိုသေစွာ နာယူ ကြပါကုန်လော့။</p> <p>၂။ အို- သောင်းလောကဓာတ် နတ်မြတ်အပေါင်းတို့- ယခုအခါသည်ကား မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို နားကြားရမည့် မင်္ဂလာ အခါတော် ဖြစ်လေသည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-255 <hr> ၃။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ပစ္စည်းလေးပါးအလှူကို ခံယူတော်မူထိုက်သော, လူသူ လေးပါး မသိမမြင်နိုင်သည့် ဆိတ်ကွယ်ရာနေရာ၌ ဖြစ်စေကာမူ မကောင်းမှု ဒုစရိုက်ကို ပြုလုပ်ခြင်း အလျှင်းမရှိသော, ကိလေသာတို့ကို အပြီးသတ်ဖယ်ရှင်းပြီး မိမိအလိုလို ကိုယ်တော်တိုင် သစ္စာလေးရပ် တရားမြတ်ကို ထိုးထွင်းသိမြင်တော်မူ ပြီးသော ဘုန်းတော်အနန္တ၏အရှင် ဘုရားသခင်အား ဦးညွှတ်ရှိခိုးကြပါကုန်၏။</p> <p>၄။ ဤစကြဝဠာ၌လည်းကောင်း၊ ပြင်ပစကြဝဠာများ၌လည်းကောင်း နေထိုင် လျက်ရှိကြကုန်သော, ကိုယ်ဣန္ဒြေလည်း ငြိမ်သက်၊ စိတ်ဓာတ်လည်း ငြိမ်သက်လျက် ရှိကြကုန်သော, ရတနာသုံးပါးကို ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်ပြီး လောကီကျေးဇူး လောကုတ္တရာ ကျေးဇူးတို့ကို ရရှိနိုင်ရန် အမြဲတမ်းလုံ့လစိုက်လျက် ရှိကြသော ဘုမ္မစိုးနတ်(မြေမှီနတ်)၊ အာကာသစိုးနတ်(ကောင်းကင်နေနတ်) အပေါင်းနှင့်တကွ မြတ်သော ရွှေစိုင်အတိပြီးသော မြင်းမိုရ်တောင်မင်း၌ မှီတင်းနေထိုင်ကြသော နတ်သူတော်ကောင်းအပေါင်းတို့သည် သောကကင်းဝေး နေထိုင်ရေးအတွက် ရောင့်ရဲလွယ်ခြင်း၏ အကြောင်းဖြစ်သော ဘုရားစကားတော်မြတ်ကို နာယူပန်ဆင်ရန် အလို့ငှာ တညီတညွတ်တည်း စုဝေး ရောက်လာကြပါကုန်လော့။</p> <p>၅-၆။ စကြဝဠာဟူသမျှ၌ ဘီလူးများ၊ နတ်များနှင့် ဗြဟ္မာများ ရှိကြကုန်သည်ပင် ဖြစ်၏။ ကျွန်ုပ်တို့သည် စည်းစိမ်ချမ်းသာဟူသမျှကို ဖြစ်ပေါ်လာစေနိုင်သည့် ကောင်းမှု ကုသိုလ်ကို ပြုလုပ်ခဲ့ကြပြီး ဖြစ်ပါသည်။ အသင်ဘီလူး၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာတို့သည် ကျွန်ုပ်တို့ပြုလုပ်သော ကုသိုလ်ကောင်းမှုကို ဝမ်းမြောက် ကြည်နူးကြပါ။ ကျွန်ုပ် တို့နှင့် တစိတ်တဝမ်းတည်းထားကာ မြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမသာသနာတော်၌ မွေ့လျော် နှစ်ခြိုက်ကြပါ။ စောင့်ရှောက်ထိုက်သူများအား စောင့်ရှောက် ကြည့်ရှု ရသည့် သင်တို့၏ လုပ်ငန်းတို့ကို မမေ့မလျော့ အထူး ဆောင်ရွက်တော်မူကြပါ။</p> <p>၇။ မြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမ သာသနာတော်မြတ်ကြီးသည် လည်းကောင်း၊ လူတို့၏ ကမ္ဘာလောကကြီးသည် လည်းကောင်း ထာဝရ တိုးတက် ကြီးမြင့်ပါစေ၊ သာသနာတော်နှင့် လူ့လောကကို နတ်အပေါင်းတို့က အမြဲမပြတ် ကြည့်ရှု စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။</p> <br>စာမျက်နှာ-256 <hr> ၈။ မည်သူမဆို သူ၏ အသိုင်းအဝိုင်းနှင့် အတူတကွ ချမ်းသာကြပါစေ၊ ဝမ်းမြောက် ရွှင်ပြုံး နှလုံးချမ်းမြေ့ကြပါစေ။</p> <p>၉။ မင်းဘေး၊ ခိုးသူဘေး၊ လူဘေး၊ ဘီလူးဘေး၊ မီးဘေး၊ ရေဘေး၊ မြေဘုတ် ဘီလူးဘေး၊ သစ်ငုတ်ဘေး၊ ဆူးငြောင့်ဘေး၊ မကောင်းသောနက္ခတ်ဘေး၊ ဇနပုဒ် ရောဂါဘေး၊ မမှန်ကန်သောတရားဘေး၊ မှားသောအယူဝါဒဘေး၊ လူယုတ်မာ တို့၏ဘေး၊ ဤကဲ့သို့ ဘေးဆိုး, အန္တရာယ်ဆိုးတို့မှလည်းကောင်း၊ ဆင်ဆိုး၊ မြင်းဆိုး၊ သားကောင်ဆိုး၊ နွားဆိုး၊ ခွေးဆိုး၊ မြွေဆိုး၊ ကင်းဆိုး၊ မြွေစိမ်းဆိုး၊ သစ်ဆိုး (ကျားသစ်ဆိုး)၊ ဝံဆိုး၊ အောင်းဆိုး၊ ဝက်ဆိုး၊ ကျွဲဆိုး၊ ဘီလူးဆိုး၊ ရေစောင့်ဘီလူးဆိုး စသည်တို့ကြောင့် ဖြစ်တတ်သည့် ဘေးအမျိုးမျိုး၊ ရောဂါအမျိုးမျိုး၊ ဥပဒ်အမျိုးမျိုး တို့မှလည်းကောင်း (လူတို့ ကင်းဝေးအောင် မမြင်ရအောင် နတ်အပေါင်းတို့က) အစောင့်အရှောက် တာဝန်ယူကြပါကုန်။</p> <h3>ပရိတ်နိဒါန်းပါဠိတော်</h3> <p>၁။ သမန္တာ စက္ကဝါဠေသု၊ အတြာဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ။ သဒ္ဓမ္မံ မုနိရာဇဿ၊ သုဏန္တု သဂ္ဂမောက္ခဒံ။</p> <p>၂။ ဓမ္မဿဝနကာလော အယံ ဘဒန္တာ။<br> ၃။ နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။<br> ၄။ ယေ သန္တာ သန္တစိတ္တာ၊ တိသရဏသရဏာ၊ ဧတ္ထ လောကန္တရေ ဝါ။<br> ဘုမ္မာဘုမ္မာ စ ဒေဝါ၊ ဂုဏဂဏဂဟဏဗျာဝဋာ သဗ္ဗကာလံ။<br> ဧတေ အာယန္တု ဒေဝါ၊ ဝရကနကမယေ မေရုရာဇေ ဝသန္တော။<br> သန္တော သန္တောသဟေတုံ၊ မုနိဝရဝစနံ သောတုမဂ္ဂံ သမဂ္ဂါ။</p> <p>၅။ သဗ္ဗေသု စက္ကဝါဠေသု၊ ယက္ခာ ဒေဝါ စ ဗြဟ္မနော။ ယံ အမှေဟိ ကတံ ပုညံ၊ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသာဓကံ။</p> <p>၆။ သဗ္ဗေ တံ အနုမောဒိတွာ၊ သမဂ္ဂါ သာသနေ ရတာ။ ပမာဒရဟိတာ ဟောန္တု၊ အာရက္ခာသု ဝိသေသတော။</p> <p>၇။ သာသနဿ စ လောကဿ၊ ဝုဒ္ဓိ ဘဝတု သဗ္ဗဒါ။ သာသနမ္ပိ စ လောကဉ္စ၊ ဒေဝါ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</p> <br>စာမျက်နှာ-257 <hr> ၈။ သဒ္ဓိံ ဟောန္တု သုခီ သဗ္ဗေ၊ ပရိဝါရေဟိ အတ္တနော။ အနီဃာ သုမနာ ဟောန္တု၊ သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။</p> <p>၉။ ရာဇတော ဝါ စောရတော ဝါ မနုဿတော ဝါ အမနုဿတော ဝါ အဂ္ဂိတော ဝါ ဥဒကတော ဝါ ပိသာစတော ဝါ ခါဏုကတော ဝါ ကဏ္ဋကတော ဝါ နက္ခတ္တတော ဝါ ဇနပဒရောဂတော ဝါ အသဒ္ဓမ္မတော ဝါ အသန္ဒိဋ္ဌိတော ဝါ အသပ္ပုရိသတော ဝါ စဏ္ဍဟတ္ထိ အဿ မိဂ ဂေါဏ ကုက္ကုရ အဟိ ဝိစ္ဆိက မဏိသပ္ပ ဒီပိ အစ္ဆ တရစ္ဆ သူကရ မဟိံသ ယက္ခ ရက္ခသာဒီဟိ နာနာဘယတော ဝါ နာနာရောဂတော ဝါ နာနာဥပဒ္ဒဝတော ဝါ အာရက္ခံ ဂဏှန္တု။</p> <h3>၁-မင်္ဂလသုတ်</h3> <p>မင်္ဂလသုတ်ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး<br> မင်္ဂလသုတ်ကို မပြတ်ရွတ်ဖတ်သရဇ္ဈာယ်၍ လိုက်နာကျင့်ကြံလျှင် မည်သည့် နေရာမှာ နေသည်ဖြစ်စေ ဘေးအန္တရာယ်ကင်းသည်။ ရန်သူတို့က မိမိအား မအောင်မြင်နိုင်။ မိမိ၏ ဘဝအဆင့်အတန်းသည်လည်း တစ်နေ့ထက်တစ်နေ့ တိုးတက် ချမ်းသာ လာမည် ဖြစ်ပေသည်။ အချုပ်အားဖြင့် ရန်ကင်းသည်၊ သူတပါး မကောင်း မကြံနိုင်၊ ဘဝအခြေအနေ ကြီးပွားတိုးတက်စေသည်။ မဂ်ဉာဏ်ဖိုလ်ဉာဏ်သည်ပင် မင်္ဂလာရှိသော မိမိ၏ စိတ်သန္တာန်မှာ ပေါ်လာနိုင်ပေသည်။</p> <p>မင်္ဂလသုတ်မြန်မာပြန်</p> <p>၁။ “မည်သည့်တရားသည် မင်္ဂလာတရားနည်း” ဟူ၍ လူနှင့် နတ်တို့သည် တစ်ဆယ့်နှစ်နှစ်တိုင်တိုင် တွေးခေါ်ကြသော်လည်း အဖြေမှန် မရခဲ့ကြပေ။ စီးပွား ချမ်းသာခြင်း၏ အကြောင်းမှန်ဖြစ်သော မင်္ဂလာတရားပေါင်း ၃၈-ပါး ရှိလိမ့်မည် ဟူ၍လည်း မည်သူမျှ မသိမမြင်နိုင်ခဲ့ကြပေ။</p> <br>စာမျက်နှာ-258 <hr> ၂။ လူတစ်ယောက်စီ တစ်ယောက်စီထက်လည်းကောင်း၊ သန်းပေါင်းများစွာသော လူသားအားလုံးတို့ထက်လည်းကောင်း၊ နတ်တစ်ပါးစီတစ်ပါးစီထက်လည်းကောင်း၊ နတ်အားလုံးထက်လည်းကောင်း သာလွန်မြင့်မြတ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် လောကအကျိုးကို ရှေ့ရှုလျက် မင်္ဂလာတရား ၃၈-ပါးကို ထုတ်ဖော်ဟောကြားတော် မူခဲ့၏။ မင်္ဂလာတရားသည် လူမှုဒုစရိုက်တရားကို ပယ်ဖျောက်တတ်၏။ ယခုအခါ သူတော်ကောင်း အပေါင်းတို့နှင့်အတူ ကျွန်ုပ်တို့သည် ထိုမင်္ဂလာတရားတော်မြတ်ကို ရွတ်ဖတ်ပူဇော်ကြပါကုန်စို့။</p> <p>၃။ ပထမသံဂါယနာပွဲတော်ကြီး၏ သံဃဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်တော်မူသော အရှင်မဟာကဿပဘုရား- ဤမင်္ဂလသုတ်တော်ကို အကျွန်ုပ်အာနန္ဒာသည် နောင်တော်မြတ်စွာ ဘုရားထံမှ တိုက်ရိုက် ဤသို့ကြားနာလိုက်ရပါ၏၊ မှတ်သားလိုက်ရပါ၏၊ ဆောင်ထား လိုက်ရပါ၏။</p> <p>အခါတပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေပါသည်။ ဇေတဝန်ကျောင်းသည် အနာထပိဏ်သူဌေးကြီး ဆောက်လုပ် လှူဒါန်းသော နှလုံးမွေ့လျော် ပျော်ဖွယ်ရာကောင်းသော ကျောင်းတော်ကြီး ဖြစ်ပါ သည်။ တညသ၌ ညဉ့်ဦးယံလွန်၍ သန်းခေါင်ယံအရောက်တွင် အမျိုးအမည် မထင်ရှား မသိသာသော နတ်သားတစ်ပါး ရောက်လာပါသည်။ သူသည် အလွန် နှစ်လိုဖွယ် ရုပ်အဆင်းရှိပါသည်။ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက် တစ်ခုလုံးကိုလည်း သူ၏ ကိုယ်မှ အရောင်အဝါဖြင့် ထွန်းလင်းစေပါသည်။</p> <p>ယင်းသို့ ထွန်းလင်းစေပြီးနောက် မြတ်စွာဘုရားသခင်ရှိရာသို့ ချဉ်းကပ် လာပါသည်။ မြတ်စွာဘုရားကို အလွန်ရိုသေ လေးမြတ်စွာ ရှိခိုးပါသည်။ ရှိခိုးပြီး နောက် တင့်အပ်လျှောက်ပတ်သောနေရာ၌ မတ်တတ်ရပ်နေပါသည်။ ယင်းသို့ နေရာယူပြီးမှ ထိုနတ်သားသည် မြတ်စွာဘုရားကို ဤကဲ့သို့ ဂါထာဖြင့် နားတော်လျှောက်ပါသည်-</p> <p>၄။ ဘုန်းတော်ကြီးမြတ်လှသော မြတ်စွာဘုရား- နတ်အပေါင်းတို့သည်လည်း ကောင်း၊ လူအပေါင်းတို့သည်လည်းကောင်း စင်ကြယ်စွာသော နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို လိုချင်ကြသည်။ တောင့်တကြသည်ဖြစ်ပါ၍ မည်သည့်တရားသည် စီးပွားချမ်းသာခြင်း၏ အကြောင်းဖြစ်သော မင်္ဂလာတရားတော် ဖြစ်သလဲဟူ၍ တစ်ဆယ့်နှစ်နှစ်တိုင်တိုင် အချိန်ယူပြီး စဉ်းစားတွေးခေါ် ကြံဆခဲ့ကြပါသည်ဘုရား။ ယင်းသို့ ကြံစည်တွေးဆ ကြပါသော်လည်း မင်္ဂလာတရားမှန်ကို မည်သူမျှ တွေးကြံ၍ မသိနိုင်ကြပါဘုရား။ သို့အတွက်ကြောင့် မင်္ဂလာတရားဟူသည် မည်သည့်တရားဖြစ်ကြောင်း အရှင်ဘုရားက စတင်ထုတ်ဖော်၍ ဟောကြားတော်မူပါဘုရား။</p> <br>စာမျက်နှာ-259 <hr> <h3>မြတ်စွာဘုရား၏ ဟောကြားချက်</h3> ၅။ အို ... နတ်သား-<br> သူမိုက်ကို မမှီဝဲ မဆည်းကပ်ခြင်း၊ ပညာရှိသူကို မှီဝဲ ဆည်းကပ်ခြင်း၊ ပူဇော်ထိုက်သူကို ပူဇော်ခြင်း၊ ဤတရား သုံးပါးကို မြတ်သော မင်္ဂလာဟူ၍ သင် မှတ်သားလော့။<br> ၆။ အို . . . နတ်သား-<br> တင့်အပ်လျှောက်ပတ်သော အရပ်ဒေသ၌ နေခြင်း၊ ရှေးဘဝက ပြုခဲ့ဖူးသော ကောင်းမှုရှိခြင်း၊ မိမိကိုယ်ကို ကောင်းစွာ ထိန်းသိမ်းဆောက်တည်ခြင်း၊ ဤတရား သုံးပါးကိုလည်း မြတ်သော မင်္ဂလာဟူ၍ သင် မှတ်ဦးလော့။<br> ၇။ အို... နတ်သား-<br> အကြားအမြင် ဗဟုသုတရှိခြင်း၊ စက်မှုလက်မှု စသော သိပ္ပံပညာတတ်မြောက် ခြင်း၊ ကိုယ်နှုတ်နှလုံးကို ယဉ်ကျေးအောင် ဆုံးမတတ်သည့် ဝိနည်းတရားကို ကောင်းစွာ သင်ယူခြင်း၊ ကောင်းသောစကားကို ပြောခြင်း၊ ဤတရားလေးပါးကိုလည်း မြတ်သော မင်္ဂလာဟူ၍ သင် မှတ်ဦးလော့။<br> ၈။ အို ... နတ်သား-<br> အမိအဘကို လုပ်ကျွေး မွေးမြူခြင်း၊ သားမယားကို ထောက်ပံ့ ပေးကမ်း ချီးမြှောက်ခြင်း၊ မည်သူ့ကိုမျှ မထိခိုက်သော အလုပ်မျိုးကို လုပ်ခြင်း၊ ဤတရား သုံးပါးကိုလည်း မြတ်သော မင်္ဂလာဟူ၍ သင် မှတ်ဦးလော့။<br> ၉။ အို... နတ်သား-<br> အလှူပေးခြင်း၊ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်ခြင်း၊ ဆွေမျိုးတို့အား ထောက်ပံ့ခြင်း၊ အကုသိုလ်ကင်းသော အလုပ်ကို လုပ်ခြင်း၊ ဤတရား လေးပါးကိုလည်း မြတ်သော မင်္ဂလာဟူ၍ သင် မှတ်ဦးလော့။<br> ၁၀။ အို. . . နတ်သား-<br> မကောင်းမှုဟူသမျှ ဝေးဝေးရှောင်နိုင်ခြင်း၊ မကောင်းမှုကို မလုပ်ဖြစ်အောင် မကျူးလွန်ဖြစ်အောင် အထူးရှောင်ကြဉ်နိုင်ခြင်း၊ သေရည်သေရက် မူးယစ်ဆေးဝါး တို့ကို မသောက်မစားဖြစ်အောင် ရှောင်ကြဉ်နိုင်ခြင်း၊ ကုသိုလ်ရမည့် ကောင်းမှု အလုပ်တို့ကို မပြတ်သတိရပြီး မမေ့မလျှော့ဆောင်ရွက်ခြင်း၊ ဤတရားလေးပါး ကိုလည်း မြတ်သော မင်္ဂလာဟူ၍ သင် မှတ်ဦးလော့။<br> <br>စာမျက်နှာ-260 <hr> ၁၁။ အို. . . နတ်သား-<br> ရိုသေထိုက်သူကို ရိုသေခြင်း၊ မိမိကိုယ်ကို မောက်မာသမှု မပြုဘဲ နှိမ်ချခြင်း၊ ကိလေသာအာရုံ ကာမဂုဏ်တို့၌ ရောင်ရဲလွယ်ခြင်း၊ သူတပါးက မိမိအပေါ် ပြုဖူးသော ကျေးဇူးကို သိတတ်ခြင်း၊ အခါအခွင့်သင့်တိုင်း တရားနာခြင်း၊ ဤတရားငါးပါး ကိုလည်း မြတ်သော မင်္ဂလာဟူ၍ သင် မှတ်ဦးလော့။<br> ၁၂။ အို. . . နတ်သား-<br> သည်းခံတတ်ခြင်း၊ သူတော်ကောင်းတို့က ဆုံးမသည့်စကားကို နားယူလွယ်ခြင်း၊ သူတော်ကောင်း ရဟန်းပုဏ္ဏားတို့အား ဖူးမြော်ရခြင်း၊ အခါအခွင့်သင့်တိုင်း တရား ဆွေးနွေးမေးမြန်းခြင်း၊ ဤတရားလေးပါးကိုလည်း မြတ်သော မင်္ဂလာဟူ၍ သင် မှတ်ဦးလော့။<br> ၁၃။ အို. . . နတ်သား-<br> ခြိုးခြံစွာ ကျင့်ခြင်း၊ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်ခြင်း၊ အရိယာသစ္စာတရားကို သိမြင်ရခြင်း၊ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ခြင်း၊ ဤတရား လေးပါးကိုလည်း မြတ်သော မင်္ဂလာဟူ၍ သင် မှတ်ဦးလော့။<br> ၁၄။ အို... နတ်သား-<br> လောကဓံတရား ရှစ်ပါးတို့နှင့် တွေ့ကြုံရသော ရဟန္တာ အရှင်သူမြတ်၏ စိတ်သည် မတုန် မလှုပ်၊ မစိုးမရိမ်၊ ရမ္မက်ကင်း၏၊ ဘေးကင်း၏၊ ဤတရား လေးပါးကိုလည်း မြတ်သော မင်္ဂလာဟူ၍ သင် မှတ်ဦးလော့။<br> ၁၅။ အို. . . နတ်သား-<br> ဤကဲ့သို့သော ၃၈-ပါး မင်္ဂလာတရားကို လက်တွေ့ လိုက်နာ ကျင့်ကြံပြုလုပ် ထားသည့်အတွက်ကြောင့် မည်သည့်နေရာ၌ နေနေ မိမိအား ရန်သူတို့က မအောင်နိုင်၊ ကိစ္စခပ်သိမ်း၌ ပြီးငြိမ်းချမ်းသာခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏။ ထို ၃၈-ပါး သော တရားသည်သာလျှင် လူတကာ၊ နတ်တကာတို့အတွက် မြတ်သောမင်္ဂလာ ဖြစ်ကြောင်း သင် မှတ်သားလေလော့။</p> <h3>(၁) မင်္ဂလသုတ်ပါဠိတော်</h3> <p>၁။ ယံ မင်္ဂလံ ဒွါဒသဟိ၊ စိန္တယိသု သဒေဝကာ။ သောတ္ထာနံ နာဓိဂစ္ဆန္တိ၊ အဋ္ဌတ္တိသဉ္စ မင်္ဂလံ။</p> <p>၂။ ဒေသိတံ ဒေဝဒေဝေန၊ သဗ္ဗပါပဝိနာသနံ။ သဗ္ဗလောကဟိတတ္ထာယ၊ မင်္ဂလံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-261 <hr> ၃။ ဧဝံ မေ သုတံ-<br> ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ။ အထ ခေါ အညတရာ ဒေဝတာ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏာ ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ၊ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ။ ဧကမန္တံ ဋ္ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ။</p> <p>၄။ ဗဟူ ဒေဝါ မနုဿာ စ၊ မင်္ဂလာနိ အစိန္တယုံ။ အာကင်္ခမာနာ သောတ္ထာနံ၊ ဗြူဟိ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</p> <p>၅။ အသေဝနာ စ ဗာလာနံ၊ ပဏ္ဍိတာနဉ္စ သေဝနာ။ ပူဇာ စ ပူဇနေယျာနံ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။<br> ၆။ ပတိရူပဒေသဝါသော စ၊ ပုဗ္ဗေ စ ကတပုညတာ။ အတ္တသမ္မာပဏိဓိ စ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</p> <p>၇။ ဗာဟုသစ္စဉ္စ သိပ္ပဉ္စ၊ ဝိနယော စ သုသိက္ခိတော။ သုဘာသိတာ စ ယာ ဝါစာ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</p> <p>၈။ မာတာပိတုဥပဋ္ဌာနံ၊ ပုတ္တဒါရဿ သင်္ဂဟော။ အနာကုလာ စ ကမ္မန္တာ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</p> <p>၉။ ဒါနဉ္စ ဓမ္မစရိယာ စ၊ ဉာတကာနဉ္စ သင်္ဂဟော။ အနဝဇ္ဇာနိ ကမ္မာနိ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</p> <p>၁၀။ အာရတီ ဝိရတီ ပါပါ၊ မဇ္ဇပါနာ စ သံယမော။ အပ္ပမာဒေါ စ ဓမ္မေသု၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</p> <p>၁၁။ ဂါရဝေါ စ နိဝါတော စ၊ သန္တုဋ္ဌိ စ ကတညုတာ။ ကာလေန ဓမ္မဿဝနံ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။<br> ၁၂။ ခန္တီ စ သောဝစဿတာ၊ သမဏာနဉ္စ ဒဿနံ။ ကာလေန ဓမ္မသာကစ္ဆာ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-262 <hr> ၁၃။ တပေါ စ ဗြဟ္မစရိယဉ္စ၊ အရိယသစ္စာန ဒဿနံ။ နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကိရိယာ စ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</p> <p>၁၄။ ဖုဋ္ဌဿ လောကဓမ္မေဟိ၊ စိတ္တံ ယဿ န ကမ္မတိ။ အသောကံ ဝိရဇံ ခေမံ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</p> <p>၁၅။ ဧတာဒိသာနိ ကတွာန၊ သဗ္ဗတ္ထ မပရာဇိတာ။ သဗ္ဗတ္ထ သောတ္ထိ ဂစ္ဆန္တိ၊ တံ တေသံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</p> <p>မင်္ဂလသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</p> <h3>၂-ရတနသုတ်</h3> <p>ရတနသုတ်ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး<br> ကပ်ကြီးသုံးပါးကို ကျော်နင်းစေနိုင်သည်။ စုန်း၊ တစ္ဆေ၊ ကဝေပယောဂ ဟူသမျှကို နိုင်နင်းသည်။ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ဆင်းရဲဒုက္ခရောက်ရသောအခါ၊ အချုပ်ထောင် နှောင်အိမ်စသည်တို့၌ ကျရောက်သောအခါ အမြန်လွတ်မြောက်စေနိုင်သည်။ နတ်ကောင်းနတ်မြတ်တို့၏ စောင်မကြည့်ရှုခြင်းကို ခံရမည်ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ရတနသုတ်မြန်မာပြန်</p> <p>၁။ ဒီပင်္ကရာ ထွတ်ချာသေဌ်နင်း တရားမင်း၏ ခြေရင်းတော်၌ ဘုရားဆုကို တောင်းသည့်ကာလမှ အစပြု၍ မြတ်စွာဘုရား ဖြည့်ဆည်းပူးခဲ့သော ပါရမီ ၁၀-ပါး၊ ဥပပါရမီ ၁၀-ပါး၊ ပရမတ္ထပါရမီ ၁၀-ပါးအားဖြင့် အပြား ၃ဝ-သောပါရမီတို့ကို လည်းကောင်း၊ စွန့်ခြင်းကြီးငါးပါးတို့ကို လည်းကောင်း၊ လောက၏ အကျိုးစီးပွား အလို့ငှာ ကျင့်ခြင်း၊ ဆွေတော်မျိုးတော်တို့၏ အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာ ကျင့်ခြင်း၊ ဘုရားဖြစ်ခြင်းအကျိုးငှာ ကျင့်ခြင်းဟူသော စရိယသုံးပါးတို့ကိုလည်းကောင်း၊ နောက်ဆုံးဘဝ၌ အမိဝမ်းတွင်း ပဋိသန္ဓေ ယူတော်မူခြင်း၊ ဖွားမြင်ခြင်း၊ မြတ်သော တောထွက်ခြင်း၊ ပြင်းစွာသော လုံ့လဖြင့် ကမ္မဋ္ဌာန်းအကျင့်ကို ကျင့်ခြင်း၊ ဗောဓိပလ္လင်၌ မာရ်ငါးပါးကို အောင်မြင်တော် မူခြင်း၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို ထိုးထွင်း သိမြင်ရရှိခြင်း၊ ဓမ္မစကြာ တရားတော်မြတ်ကို ဟောကြားခြင်းနှင့် ကိုးပါးသော လောကုတ္တရာတရား တို့ကိုလည်းကောင်း၊</p> <br>စာမျက်နှာ-263 <hr> ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရား၏ ကျေးဇူးတော် ဂုဏ်တော်အားလုံးတို့ကိုလည်း စိတ်ဖြင့် ဆင်ခြင်၍ ဝေသာလီပြည်၏ မြို့တံတိုင်း သုံးထပ်တို့၏ အကြားတို့၌ ညဉ့်သုံးယာမ် ကာလပတ်လုံး ပရိတ်ရွတ်ဖတ် အရံအတားပြုခဲ့သော အရှင် အာနန္ဒာမထေရ်မြတ်ကဲ့သို့ (သတ္တဝါတို့အပေါ်) သနားကရုဏာစိတ်ထားလျက်- (ရတနသုတ်ပရိတ်တော်ကို ရွတ်ဖတ်ကြပါကုန်စို့။)</p> <p>၂-၃။ ရတနသုတ်ပရိတ်တော်၏ အာဏာစက်ကို စကြဝဠာကုဋေတစ်သိန်း၌ ရှိကြကုန်သော နတ်အပေါင်းတို့က ခံယူကြကုန်၏၊ ဤပရိတ်တော်သည် ဝေသာလီပြည်၌ ကျရောက်သော အနာရောဂါဘေး၊ ဘီလူးဘေး၊ အစာငတ်မွတ် ခေါင်းပါးခြင်းဘေးဟူသော ဘေးအန္တရာယ်ကြီးသုံးမျိုးကို လျင်မြန်စွာ ကွယ်ပျောက် စေနိုင်ခဲ့၏။ ယခုအခါ၌ ဤရတနသုတ်ပရိတ်တော်ကို ကျွန်ုပ်တို့ စုပေါင်းရွတ်ဆို ကြပါကုန်စို့။</p> <p>၄။ မြေ၌တည်ကုန်သော ဘုမ္မစိုး၊ ရုက္ခစိုး၊ စတုမဟာရာဇ်၊ တာဝတိံသာနတ် တို့သည်လည်းကောင်း၊ ကောင်းကင်၌ ဖြစ်ကုန်သော ယာမာ၊ တုသိတာ စသော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း ဤပရိတ်ရွတ်ရာ နေရာအရပ်၌ အညီအညွတ် ရောက်ရှိလာကြကုန်ပြီ၊ နတ်ပရိသတ်အားလုံး ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ ဖြစ်ကြပါကုန်။ မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူခဲ့သော ပရိတ်တရားတော်ကိုလည်း ရိုသေလေးမြတ်စွာ နာယူကြပါကုန်။</p> <p>၅။ အို နတ်အပေါင်းတို့- ဤနေရာ၌ အညီအညွတ် စည်းဝေးရောက်ရှိနေ ကြသော အသင်နတ်အများ နားဆင်ကြပါကုန်၊ လူတို့သည် နေ့ညမဟူ ကြည်ဖြူ လေးမြတ်စွာ အသင်နတ်တို့အား ပူဇော်ပသမှု ပြုကြပါသည်။ သို့ဖြစ်၍ သင်တို့သည် လူတို့အား ချစ်ခင်ကြပါကုန်၊ မမေ့မလျော့ စောင့်ရှောက်ကြပါကုန်။</p> <p>၆။ လူ့ပြည်၌ ဖြစ်စေ၊ နဂါးပြည် ဂဠုန်ပြည်၌ ဖြစ်စေ၊ နတ်ပြည်၌ ဖြစ်စေ အမြင့်အမြတ် သတ်မှတ်သုံးဆောင်ကြသော ဥစ္စာရတနာတို့သည် ရှိကြကုန်၏။ ထိုရတနာတို့အနက် ဘုရားတည်းဟူသော ရတနာနှင့်တူသော ရတနာဟူ၍ မရှိချေ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အရဟံ စသော ဂုဏ်တော် ကျေးဇူးတော်တို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရတနာမြတ် ဖြစ်ပါပေသည်။ ဤသို့ မှန်ကန်သော သစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါ အများ ပွားစီးတိုးတက် ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။</p> <p>၇။ သာကီဝင်မင်းတို့၏ အထွတ်ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် တည်ကြည်လှသော သမာဓိစိတ်ရှိသည့်အတွက်ကြောင့် ကိလေသာတို့၏ ကုန်ရာ</p> <br>စာမျက်နှာ-264 <hr> ကင်း မသေရာဖြစ်သော အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို သိရှိတော်မူလေသည်။ (လောက၌) ထိုနိဗ္ဗာန်ဓာတ်မြတ်နှင့် နှိုင်းတုစရာ ရတနာတစ်ခုမျှ မရှိပါချေ။ နိဗ္ဗာန်သည် ကိလေသာကုန်စင်ခြင်း စသည့်ဂုဏ်ကြောင့် ရတနာမြတ် ဖြစ်ပါပေ၏။ ဤသို့ မှန်ကန်သော သစ္စာစကားကြောင့် သူတော်တကာ သတ္တဝါများ ပွားစီးတိုးတက် ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။</p> <p>၈။ သောတာပတ္တိမဂ်ဖြင့် သိသော အပိုင်းအခြားကို မလွန်ဘဲ သိတတ်သော စင်လည်း စင်ကြယ်လှသော အရဟတ္တမဂ်နှင့် ယှဉ်သည့် သမာဓိကို မြတ်စွာဘုရား ချီးမွမ်း တော်မူ၏၊ မဂ်၏ အခြားမဲ့၌ အကျိုးပေးတတ်၏ ဟူ၍လည်း ဟောတော်မူ၏။ ထိုအရဟတ္တမဂ် သမာဓိနှင့် တူသော မည်သည့် သမာဓိမျိုးမျှ မရှိချေ။ ထိုသမာဓိသည် စင်စစ် မြတ်လှ၏။ ဤသို့ မှန်ကန်သော သစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါအများ ပွားစီးတိုးတက် ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။</p> <p>၉။ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်ရှစ်ယောက်တို့ကို ဘုရားအစရှိသော သူတော်ကောင်း အပေါင်းတို့က ချီးမွမ်းကြကုန်၏ တနည်းအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ရာ့ရှစ်ယောက်တို့သည် မြတ်စွာ ဘုရား ချီးမွမ်းထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်များ ဖြစ်ကြကုန်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ရှစ်ယောက်(လေးစုံ) ဖြစ်ကြကုန်၏၊ မြတ်စွာဘုရား၏ တပည့်သာဝက ဖြစ်ကြ ကုန်သော ထိုပုဂ္ဂိုလ်ရှစ်ယောက် (တစ်ရာ့ရှစ်ယောက်)တို့သည် မြတ်သောအလှူကို ခံယူထိုက် ကြကုန်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်မြတ် ရှစ်ဦးတို့အား ပေးလှူသော အလှူဝတ္ထုတို့သည် အကျိုးများစွာ ရှိကြကုန်၏။ ဘုရားရှင် ချီးမွမ်းတော်မူသော ထိုအရိယာသံဃာ ရတနာသည်လည်း မြတ်လှပေ၏၊ ဤသို့ မှန်ကန်သော သစ္စာ စကားကြောင့် သတ္တဝါ တို့အား ပွားစီးတိုးတက် ချမ်းသာပါစေသတည်း။</p> <p>၁၀။ ရဟန္တာအရှင်သူမြတ်တို့သည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားရှင်၏ သာသနာတော်၌ ခိုင်မြဲပြင်းထန်သော စိတ်ဖြင့် ကောင်းစွာအားထုတ်ကြ၍ ဝဋ်ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက် ကြရလေသည်။ နိဗ္ဗာန်ကို အာရုံပြုသော အားဖြင့် ဖြစ်၍ ကိလေသာတို့မှ ကင်းကုန်လျက် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို ခံစားကြရကုန်သည်။ အရဟတ္တဖိုလ် သို့ ရောက် ကြရကုန်သည်။ ရဟန္တာ အရိယာသံဃာတော်တည်းဟူသော ရတနာသည်လည်း မြတ်လှပေ၏။ ဤသို့ မှန်ကန်သော သစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတို့အား တိုးတက်ချမ်းသာပါစေသတည်း။</p> <p>၁၁။ မြေ၌ မြှုပ်စိုက်ထားသော ကျောက်စာတိုင်သည် အရပ်လေးမျက်နှာမှ လေပြင်းမုန်တိုင်း တိုက်ခတ်မှုဒဏ်ကြောင့် တုန်လှုပ်ခြင်း မရှိချေ၊ ပရမတ္ထသစ္စာ လေးပါးကို သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်ဖြင့် သက်ဝင်၍ သိမြင်ပြီးသော သောတာပန်...</p> <br>စာမျက်နှာ-265 <hr> ပုဂ္ဂိုလ်ကို ထိုကျောက်စာတိုင်နှင့် တူ၏ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူလေ၏။ ဤသို့လျှင် တုန်လှုပ်ခြင်းကင်းသော သောတာပန်အရိယာသံဃာတည်းဟူသော ရတနာသည်လည်း မြတ်လှပေ၏။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတို့အား စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်လာပါစေသတည်း။</p> <p>၁၂။နက်နဲသော ပညာရှိသော မြတ်စွာဘုရားသည် ကောင်းစွာ ဟောကြား တော်မူထားသော အရိယာသစ္စာတို့ကို သိမြင်ပြီးဖြစ်သည့် သတ္တက္ခတ္တုပရမ သောတာပန်(ခုနစ်ဘဝကျန် သောတာပန်)တို့သည် တရားကို ပွားများ အားထုတ်ရန် လွန်စွာ မေ့လျော့နေပါငြားသော်လည်း ရှစ်ဘဝမြောက်အထိ မဖြစ်တော့ချေ။ (ခုနစ်ဘဝမှာပင် သတိပြန်ရ တရားအားထုတ် ရဟန္တာဖြစ်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်လေသည်)။ ဤသို့လျှင် ရှစ်ကြိမ်မြောက်ဘဝကို ယူခြင်းမရှိသော သတ္တက္ခတ္တုပရမ သောတာပန် တည်းဟူသော ရတနာသည်လည်း မြတ်လှပေ၏။ ဤသို့ မှန်သောသစ္စာ စကားကြောင့် သတ္တဝါတို့အား ကောင်းသော အစီးအပွား ဖြစ်ထွန်းပါစေသတည်း။</p> <p>၁၃။ အတ္တဟူသော မိမိကိုယ်ရှိ၏ဟူ၍ ခံယူခြင်း၊ ရှစ်ပါးသော ဌာနတို့၌ ယုံမှားခြင်း၊ နွားလို၊ ခွေးလို ကျင့်ခြင်းဖြင့် သံသရာမှ လွတ်မြောက်နိုင်၏ဟု အထင်မှားခြင်း၊ ဤအမှားသုံးရပ်ကို သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သောတာပန် ဖြစ်လျှင်ဖြစ်ချင်း ပယ်စွန့်ပြီး ဖြစ်လေ၏၊ မည်သည့် မှားသော အယူကို မဆို ပယ်စွန့်လေ၏။</p> <p>၁၄။ ထိုသောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်သည် အပါယ်လေးပါးမှ လွတ်လေ၏။ လွန်ကဲသော အကြောင်းခြောက်ရပ်တို့ကိုလည်း မပြုထိုက်တော့ပေ။ ဤသို့လျှင် ယူမှား၊ ယုံမှား တရားသုံးပါးကို ပယ်နိုင်သော သောတာပန်အရိယာ သံဃာ ရတနာသည်လည်း မြတ်လှပေ၏။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတို့အား ကောင်းကျိုးချမ်းသာ ဖြစ်လာပါစေသတည်း၊</p> <p>၁၅။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်ဖြင့်ဖြစ်စေ၊ နှုတ်ဖြင့်ဖြစ်စေ၊ စိတ်ထဲက ဖြစ်စေ မကောင်းမှု တစ်ခုခုကို အကယ်၍ ပြုမိငြားအံ့၊ သူသည် ထို မကောင်း မှုကို ဖုံးကွယ်ဖို့ရာ မကျိုးစားတော့ချေ။ သောတာပန်ဟူသည် နိဗ္ဗာန်ကို မဂ်ဉာဏ်ဖြင့် မြင်ပြီးသူဖြစ်၍ မကောင်းမှုကို သိုဝှက်ခြင်း မရှိတော့ကြောင်း ဟောကြားတော်မူခဲ့၏။ ဤသို့လျှင် ပြုမိသော မကောင်းမှုကို ဖုံးကွယ်ခြင်း မရှိသော သောတာပန် သံဃာတည်းဟူသော ရတနာသည်လည်း မြတ်လှပေ၏။ ဤမှန်သော သစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတို့အား ချမ်းသာသုခ ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <br>စာမျက်နှာ-266 <hr> ၁၆။ နွေဥတု လေးလတွင် အဦးအစဖြစ်သော (တပေါင်းလပြည့်ကျော် တစ်ရက်မှ တန်ခူးလပြည့်ကျော်အထိ) နွေလအတွင်း၌ ပင်တိုင်း ပင်တိုင်း ပင်လုံးကျွတ် ပွင့်လျက်ရှိသော တောအုပ်သည် အသရေရှိလှဘိသကဲ့သို့ ထိုတောအုပ်နည်းတူ အသရေရှိလှသော၊ နိဗ္ဗာန်သို့ လည်းရောက်စေတတ်သော ပရိယတ္တိတရားတော်ကို မြတ်သော လောကုတ္တရာ အကျိုးစီးပွားအတွက် မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့ လေပြီ၊ ယင်းသို့ ဟောကြားတော်မူသော ဒေသနာတော်ရှင် ဘုရားရတနာတော် သည်လည်း မွန်မြတ်လှပေ၏၊ ဤသို့ မှန်သော သစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါ အပေါင်းအား ကောင်းသော စီးပွားချမ်းသာ ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <p>၁၇။ မိမိကိုယ်တိုင်မြင့်မြတ်တော်မူ၍ မြတ်သောတရားကိုလည်း သိမြင်တော် မူသော၊ လောကုတ္တရာတရားမြတ်ကိုလည်း သတ္တဝါတို့အား ပေးတော်မူတတ်သော၊ မြတ်သော အကျိုးစီးပွားကိုလည်း ဆောင်ကြဉ်းတော်မူတတ်သော၊ မိမိထက် သာလွန်သူမရှိသော ဘုရားမြတ်စွာသည် မြတ်သောတရားကိုပင် ဟောကြားတော် မူလေသည်။ ဤသို့လျှင် သတ္တဝါတို့၏ ဣန္ဒြေ အနုအရင့်ကို သိရှိနားလည်လျက် တရားမြတ်ကို ဟောကြားတတ်သော “ဘုရား” တည်းဟူသော ရတနာသည်လည်း မြတ်လှပေသည်။ ဤသို့ မှန်သောသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတိုင်း ကောင်းသော အကျိုးစီးပွား ဖြစ်ထွန်းပါစေသတည်း။</p> <p>၁၈။ ရဟန္တာ အရှင်သူမြတ်တို့သည် တမလွန်ဘဝကို လှမ်း၍ တပ်မက်ခြင်း စိတ်မရှိကုန်၊ ရဟန္တာတို့အား ရှေးရှေးသော ဘဝများစွာက ပြုလုပ်အားထုတ်ခဲ့ဖူး သည့် ကံဟောင်း ကံကြွင်းဟူသမျှ ကုန်လေငြိ၊ ဘဝသစ်၌ ဖြစ်စရာ ကံလည်း မရှိချေ။ ကံတည်းဟူသော မျိုးစေ့ကုန်လေပြီ၊ ဘဝသစ်ဖြစ်လိုသည့် ဆန္ဒလည်း မရှိတော့ပေ၊ ပညာဉာဏ်လည်း ရင့်သန်ကြီးမားကြကုန်၏၊ ထို ရဟန္တာအရှင်သူမြတ် တို့သည် (သေသောအခါ) ဤဆီမီးသည် ငြိမ်းလေသကဲ့သို့ ငြိမ်းတော်မူကြကုန်၏၊ ဤသို့လျှင် ဘဝသစ် ဖြစ်ပြန်ခြင်း မရှိသော ရဟန္တာ သံဃာတော်မြတ် ရတနာ သည်လည်း မြတ်လှပေ၏၊ ဤမှန်သောသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါအပေါင်းအား ကောင်းသော အကျိုးစီးပွား ဖြစ်ထွန်းပါစေသတည်း။</p> <p>၁၉။ မြေနှင့် စပ်၍ တည်ကုန်သော ဘုမ္မစိုး၊ ရုက္ခစိုး၊ စာတုမဟာရာဇ်၊ တာဝတိံသာနတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ကောင်းကင်၌ ဖြစ်ကုန်သော ယာမာ၊ တုသိတာစသော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း ဤအရပ် ဤဒေသ၌ ညီညွတ် ပေါင်းဆုံမိကြကုန်၏၊ ကျွန်ုပ်တို့ နတ်အပေါင်းက ရှေးရှေးသောဘုရားရှင်များ နည်းတူ ပွင့်တော်မူလာသော၊ နတ်လူအပေါင်းတို့က ပူဇော်ထိုက်သော မြတ်စွာ</p> <br>စာမျက်နှာ-267 <hr> ဘုရားကို ရှိခိုးကြပါကုန်၏၊ သတ္တဝါအပေါင်းအား ကောင်းသော အကျိုးစီးပွား ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <p>၂၀။ မြေနှင့်စပ်၍ တည်ကုန်သော ဘုမ္မစိုး၊ ရုက္ခစိုး၊ စာတုမဟာရာဇ်၊ တာ၀တိံသာနတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ကောင်းကင်၌ ဖြစ်ကုန်သော ယာမာ၊ တုသိတာစသော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း ဤအရပ် ဤဒေသ၌ အညီအညွတ် စုဝေးမိကြကုန်၏၊ ကျွန်ုပ်တို့ နတ်အပေါင်းက ရှေးရှေးသော ဘုရားရှင်များ ဟောကြားသည့်နည်းတူ ဟောကြားခဲ့သော၊ လူအပေါင်း နတ်အပေါင်းတို့က နှစ်ထောင်းအားရစွာ ပူဇော်ထိုက်သော တရားတော်မြတ်ကို ရှိခိုးဦးညွတ်ကြပါကုန်၏၊ သတ္တဝါအပေါင်းလည်း ချမ်းသာသုခရှိကြပါစေသတည်း။</p> <p>၂၁။ မြေနှင့်စပ်၍ တည်ကုန်သော ဘုမ္မစိုး၊ ရုက္ခစိုး၊ စာတုမဟာရာဇ်၊ တာဝတိံသာနတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ကောင်ကင်၌ ဖြစ်ကုန်သော ယာမာ၊ တုသိတာစသော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း ဤအရပ် ဤဒေသ၌ အညီအညွတ် စုဝေးမိကြကုန်၏၊ ကျွန်ုပ်တို့ နတ်အပေါင်းက ရှေးရှေးသော ဘုရားရှင်များ ခေတ်မှာကဲ့သို့ ကောင်းစွာပေါ်ပေါက်လာသော၊ နတ်လူတို့က ပူဇော်ထိုက်သော သံဃာတော်မြတ်ရတနာကိုလည်း ဦးညွှတ်ရှိခိုးကြပါကုန်၏။ သတ္တဝါတို့အား ကောင်းသော အကျိုးစီးပွား ဖြစ်ထွန်းပါစေသတည်း။</p> <h3>(၂) ရတနသုတ်ပါဠိတော်</h3> <p>၁။ ပဏိဓာနတော ပဋ္ဌာယ တထာဂတဿ ဒသ ပါရမိယော။ ဒသ ဥပပါရမိယော၊ ဒသ ပရမတ္တပါရမိယောတိ သမတ္တိသ ပါရမိယော၊ ပဉ္စ မဟာပရိစ္စာဂေ၊ လောကတ္ထစရိယံ ဉာတတ္ထပရိယံ ဗုဒ္ဓတ္ထစရိယန္တိ တိဿာ စရိယာယော၊ ပစ္ဆိမဘဝေ ဂဗ္ဘဝေါက္ကန္တ ဇာတိ၊ အဘိနိက္ခမနံ၊ ပဓာနစရိယံ၊ ဗောဓိပလ္လင်္ကေ မာရဝိဇယံ၊ သဗ္ဗညုတညာဏပ္ပဋိဝေဓံ၊ ဓမ္မစက္ကပ္ပဝတ္တနံ၊ နဝ လောကုတ္တရဓမ္မေတိ သဗ္ဗေပိ မေ ဗုဒ္ဓဂုဏေ အာဝဇ္ဇေတွာ ဝေသာလိယာ တီသု ပါကာရန္တရေသု တိယာမရတ္တိံ ပရိတ္တံ ကရောန္တော အာယသ္မာ အာနန္ဒတ္ထေရော ဝိယ ကာရုညစိတ္တံ ဥပဋ္ဌပေတွာ-</p> <br>စာမျက်နှာ-268 <hr> ၂။ ကောဋိသတသဟဿသု၊ စက္ကဝါဠေသု ဒေ၀တာ။ ယဿာဏံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တိ၊ ယဉ္စ ဝေသာလိယာ ပုရေ။</p> <p>၃။ ရောဂါမနုဿဒုဗ္ဘိက္ခ-သမ္ဘူတံ တိဝိဓံ ဘယံ။ ခိပ္ပ မန္တရဓာပေသိ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</p> <p>၄။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါယာနိ ၀ အန္တလိက္ခေ။ သဗ္ဗေ ၀ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန္တု။ အထောပိ သက္ကစ္စ သုဏန္တု ဘာသိတံ။</p> <p>၅။ တသ္မာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သဗ္ဗေ၊ မေတ္တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ၊ ဒီဝါ စ ရတ္တော စ ဟရန္တိ ယေ ဗလိ၊ တသ္မာ ဟိ နေ ရက္ခထ အပ္ပမတ္တာ။</p> <p>၆။ ယံကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏိတံ။ န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ။ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၇။ ခယံ ဝိရာဂံ အမတံ ပဏီတံ၊ ယဒဇ္ဈဂါ သကျမုနီ သမာဟိတော။ န တေန ဓမ္မေန သမတ္ထိ ကိဉ္စိ၊ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၈။ ယံ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌော ပရိဝဏ္ဏယီ သုစိ၊ သမာဓိ မာနန္တရိက ည မာဟု။ သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိဇ္ဇတိ၊ ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ။ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <br>စာမျက်နှာ-269 <hr> ၉။ ယေ ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌသတံ ပသတ္ထာ၊ စတ္တာရိ ဧတာနိ ယုဂါနိ ဟောန္တိ။ တေ ဒက္ခိဏေယျာ သုဂတဿ သာဝကာ ဧတေသု ဒိန္နာနိ မဟပ္ဖလာနိ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၀။ ယေ သုပ္ပယုတ္တာ မနသာ ဒဠေန၊ နိက္ကာမိနော ဂေါတမသာသနမှီ။ တေ ပတ္တိပတ္တာ အမတံ ဝိဂယှ၊ လဒ္ဓါ မုဓာ နိဗ္ဗူတိ ဘုဉ္စမာနာ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၁။ ယထိန္ဒခိလော ပထဝီဿိတော သိယာ၊ စတုဗ္ဘိ ဝါတေဟိ အသမ္ပကမ္ပိယော။ တထူပမံ သပ္ပုရိသံ ဝဒါမိ၊ ယော အရိယသစ္စာနိ အဝေစ္စ ပဿတိ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၂။ ယေ အရိယသစ္စာနိ ဝိဘာဝယန္တိ၊ ဂမ္ဘီရပညေန သုဒေသိတာနိ။ ကိဉ္စာပိ တေ ဟောန္တိ ဘုသံ ပမတ္တာ၊ န တေ ဘဝံ အဋ္ဌမ မာဒိယန္တိ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၃။ သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ၊ တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ။ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ။ သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ။</p> <br>စာမျက်နှာ-270 <hr> ၁၄။ စတူဟပါယေဟိ စ ၀ိပ္ပမုတ္တော၊ ဆစ္စာဘိဌာနာနိ အဘဗ္ဗ ကာတုံ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၅။ ကိဉ္စာပိ သော ကမ္မ ကရောတိ ပါပကံ၊ ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတသာ ဝါ။ အဘဗ္ဗ သော တဿ ပဋိစ္ဆဒါယ၊ အဘဗ္ဗတာ ဒိဋ္ဌပဒဿ ဝုတ္တာ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၆။ ဝနပ္ပဂုမ္ဗေ ယထာ ဖုဿိတဂ္ဂေ၊ ဂိမှာန မာသေ ပဌမသ္မိံ ဂိမှေ။ တထူပမံ ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ၊ နိဗ္ဗာနဂါမိ ပရမံ ဟိတာယ။ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၇။ ဝရော ဝရညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော၊ အနုတ္တရော ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ။ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၈။ ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ္ထိ သမ္ဘဝံ၊ ဝိရတ္ထစိတ္တာ ယတိကေ ဘ၀သ္မိံ။ တေ ခီဏဗီဇာ အဝိရူဠိဆန္ဒာ၊ နိဗ္ဗန္တိ ဓီရာ ယထာယံ ပဒီပေါ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၉။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ၀ အန္တလိက္ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊ ဗုဒ္ဓံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <br>စာမျက်နှာ-271 <hr> ၂၀။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ၀ အန္တလိက္ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊ ဓမ္မံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၂၁။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ၀ အန္တလိက္ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊ သံဃံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>ရတနသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</p> <h3>၃-မေတ္တသုတ်</h3> <h3>မေတ္တသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး</h3> <p>ချမ်းချမ်းသာသာ အိပ်ရ နိုးရစေသည်၊ အိပ်မက်ဆိုးများ မမက်အောင် ကာကွယ်နိုင်သည်၊ မျက်နှာကြည်လင်၍ လူချစ် လူခင် များလိမ့်မည်၊ အိပ်ခါနီး ဆဲဆဲမှာ ရွတ်ပြီးအိပ်လျှင် ညအခါ ဘီလူးစီးခြင်း၊ ယောင်ယမ်း၍ ထပြေးခြင်း၊ အိပ်နေရင်း အသံနက်ကြီးဖြင့် အော်ခြင်း၊ အိပ်ယာနားရှိ တွေ့ကရာ ပစ္စည်းတို့ဖြင့် ယောင်ယမ်းပြီး ပစ်ပေါက်ခြင်း စသည်တို့ ကင်းသည်။ ထိုသို့ ဖြစ်တတ်သူများသည် အထူးတလည် မေတ္တသုတ်ကို ရွတ်သင့်ပေသည်။</p> <h3>မေတ္တသုတ် မြန်မာပြန်</h3> <p>၁။ မေတ္တသုတ်၏ အာနုဘော်ကြောင့် ဘီလူး၊ ဘုမ္မစိုးနတ်တို့သည် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ရုပ်အဆင်းကို ဖန်ဆင်း၍ လူတို့အား မပြဝံ့ကြကုန်။ မေတ္တသုတ်တော်ကို ညဥ့်အခါ၌လည်းကောင်း၊ နေ့အခါ၌လည်းကောင်း မပျင်းမရိ ရွတ်ဖတ်လေ့ရှိသော သူသည်-</p> <p>၂။ အိပ်သောအခါ ချမ်းသာစွာ အိပ်ရလေ၏၊ အိပ်ပျော်နေစဉ်၌လည်း အိပ်မက်ဆိုးကို မမြင်မမက်နိုင်၊ ဤသို့သော ကျေးဇူးဂုဏ်နှင့်ပြည့်စုံသည့် မေတ္တသုတ် ပရိတ်တော်ကို ကျွန်ုပ်တို့ စုပေါင်းရွတ်ဆိုကြပါကုန်စို့။</p> <br>စာမျက်နှာ-272 <hr> ၃။ အကျိုးစီးပွား၌ လိမ္မာသော သူသည် ငြိမ်သက်စွာသော နိဗ္ဗာန်သို ဉာဏ်ဖြင့် သက်ဝင်ခြင်းကို ပြုရာသည်။ ပြုနိုင်စွမ်းရှိသူသည်လည်း ဖြစ်ရာသည်။ ဖြောင့်မတ်ရာ၏ ကောင်းစွာ ဖြောင့်မတ်ရာ၏၊ ပညာရှိတို့ ဆိုလွယ်ဆုံးမလွယ် သူလည်း ဖြစ်ရာ၏၊ နူးညံ့သိမ်မွေ့ရာ၏၊ မာန်မာန မထားရာ။</p> <p>၄။ ရောင့်ရဲလွယ်ရာ၏ သူတပါးတို့က ပြုစုလွယ်၊ မွေးမြူလွယ်သူမျိုး ဖြစ်ရာ၏၊ ကိစ္စနည်းစေရာ၏၊ အသက်မွေးမူ ပေါ့ပါးခြင်း ရှိရာ၏၊ မျက်စိစသော ဣန္ဒြေ တည်ငြိမ်မှုရှိရာ၏၊ ရင့်ကျက်သောပညာ ရှိရာ၏၊ အမူအရာ မကြမ်းတမ်းစေရာ၊ ဒါယကာများ၊ ဆွေမျိုးများ၌ သံယောဇဉ် ငြိတွယ်လွန်းခြင်း မဖြစ်စေရာ။</p> <p>၅။ ပညာရှိတို့ ကဲ့ရဲ့ဖွယ်ဖြစ်သော မကောင်းမှု တစုံတခုကို အနည်းငယ်မျှပင် မပြုမကျင့်ရာ၊ သတ္တဝါခပ်သိမ်း ချမ်းသာကြပါစေ၊ ဘေးမရှိပါစေနှင့်၊ ကိုယ်၏ ချမ်းသာခြင်း၊ စိတ်၏ ချမ်းသာခြင်းနှင့် ပြည့်စုံကြပါစေ။</p> <p>၆။ အသက်ရှူရှိုက်သော သတ္တဝါအားလုံး၊ ထိတ်လန့်လွယ်သော သတ္တဝါ အားလုံး၊ တည်ကြည်သော သတ္တဝါအားလုံး၊ ကိုယ်ခန္ဓာရှည်သော သတ္တဝါအားလုံး၊ ကြီးသော သတ္တဝါအားလုံး၊ မတိုမရှည် မကြီးမငယ် အလယ်အလတ်ဖြစ်သော သတ္တဝါ၊ ပုသော တိုသော သတ္တဝါ၊ ပိန်သော ကြုံသောသတ္တဝါ၊ ဆူသော ဖြိုးသော သတ္တဝါ။</p> <p>၇။ မျက်စိဖြင့် မြင်နိုင်သော သတ္တဝါ၊ မျက်စိဖြင့် မမြင်နိုင်သော သတ္တဝါ၊ အဝေးမှာရှိသော သတ္တဝါ၊ မနီးမဝေးမှာရှိသော သတ္တဝါ၊ ဖြစ်ပြီးသော သတ္တဝါ၊ နောင်ဖြစ်လတ္တံ့သော သတ္တဝါ၊ ဆိုခဲ့ပါ သတ္တဝါအားလုံးသည် ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာကြပါစေကုန်သတည်း။</p> <p>၈။ တစ်ယောက်နှင့် တစ်ယောက် အမျက်ဒေါသ မထွက်ရာ၊ အလုပ်ကိစ္စ တစ်ခုခုနှင့် စပ်လျဉ်း၍ တစ်ယောက်ယောက်ကို ချုပ်ချယ်သောစကား မပြောရာ၊ မုန်းတီးသော စိတ်ဖြင့် အမှတ်မထားရာ၊ အနည်းငယ်မျှ မထီမဲ့မြင် မထင်ကောင်း၊ အချင်းချင်း တစ်ယောက်နှင့် တစ်ယောက် ဆင်းရဲဒုက္ခကို အလိုမရှိသင့်ပေ။</p> <p>၉။ အမိသည် မိမိဝမ်း၌ လွယ်၍ မွေးရသော တစ်ဦးတည်းသော သားကို အသက်လောက် ချစ်မြတ်နိုး၍ အစဉ်မပြတ် စောင့်ရှောက်သည့်နည်းတူ သတ္တဝါ အားလုံးတို့ အပေါ်၌ အတိုင်းမသိ ကြီးမားသော မေတ္တာစိတ်ကို ပွားများရာ၏။</p> <p>၁၀။ အထက် အောက် ဘေးဘီ အရပ်မျက်နှာအားလုံး အကျဉ်းအမြောင်း မရှိ၊ အတွင်းရန် အပြင်ရန် မရှိ၊ အတိုင်းမသိ မြတ်နိုးတတ်သော မေတ္တာစိတ်ကို ပွားများ စေရာ၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-273 <hr> ၁၁။ အိပ်ငိုက်သောအခါမှတပါး မတ်တတ်ရပ်စဉ်ဖြစ်စေ၊ လမ်းလျှောက် သွားနေစဉ် ဖြစ်စေ၊ ထိုင်နေစဉ် ဖြစ်စေ၊ လဲလျောင်းနေစဉ် ဖြစ်စေ အမြဲမပြတ် သတိချပ်လျက် မေတ္တာပို့နေရာ၏၊ ယင်းသို့ မေတ္တာစိတ်နှင့် အမြဲမပြတ်နေခြင်း၊ ထိုင်ခြင်းကို “မြတ်သောနေခြင်း”ဟူ၍ ဤဂေါတမဘုရားသာသနာတော်၌ ဆိုကြ လေပြီ။</p> <p>၁၂။ မှားသောအယူဝါဒကို လက်မခံဘဲ ကိုယ်ကျင့်သီလရှိစေရာ၏၊ မဂ်ဉာဏ် အမြင်နှင့် ပြည့်စုံစေရာ၏၊ ကိလေသာအာရုံ ကာမဂုဏ်တို့၌ တပ်နှစ်သက်ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ရာ၏၊ ဤသို့သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် မိခင်ဝမ်း၌ တဖန် ပဋိသန္ဓေ နေရတော့မည် မဟုတ်ပေ၊ (ဝဋ်ဘဝချုပ်ငြိမ်း၍ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာသို့ ရောက်ပေလတ္တံ့ )။</p> <h3>(၃) မေတ္တသုတ်ပါဠိတော်</h3> <p>၁။ ယဿာနုဘာဝတော ယက္ခာ၊ နေဝ ဒေဿန္တိ ဘိသနံ။ ယဉ္စောဝါနုယုဉ္ဇန္တော၊ ရတ္တိန္ဒိဝ မတန္ဒိတော။</p> <p>၂။ သုခံ သုပတိ သုတ္တော စ၊ ပါပံ ကိဉ္စိ န ပဿတိ။ ဧဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</p> <p>၃။ ကရဏီယ မတ္ထကုသလေန၊ ယန္တ သန္တံ ပဒံ အဘိသမေစ္စ။ သက္ကော ဥဇူ စ သုဟုဇူ ၊ သုဝစော စဿ မုဒု အနတိမာနိ။</p> <p>၄။ သန္တုဿကော စ သုဘရော စ၊ အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ။ သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ၊ အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသွ' နနုဂိဒ္ဓေါ။</p> <p>၅။ န စ ခုဒ္ဒ မာစေရေ ကိဉ္စိ၊ ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ။ သုခိနော ဝ ခေမိနော ဟောန္တု၊ သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ။</p> <p>၆။ ယေ ကေစိ ပါဏဘူတတ္ထိ၊ တသာ ဝါ ထာဝရာ ဝ နဝေသသာ။ ဒီဃာ ဝါ ယေ ဝ မဟန္တာ၊ မဇ္ဈိမာ ရဿကာ အဏုကထူလာ။</p> <p>၇။ ဒိဋ္ဌာ ဝါ ယေ ဝ အဒိဋ္ဌာ၊ ယေ ဝ ဒူရေ ဝသန္တိ အဝိဒူရေ။ ဘူတာ ဝ သမ္ဘဝေသိ ဝ၊ သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ။</p> <p>၈။ န ပရော ပရံ နိကုဗ္ဗေထ၊ နာတိမေညထ ကတ္ထစိ န ကဉ္စိ။ ဗျာရောသနာ ပဋိဃသည၊ နာညမညဿ ဒုက္ခ မိစ္ဆေယျ။</p> <p>၉။ မာတာ ယထာ နိယံပုတ္တ- မာယုသာ ဧကပုတ္တ မနုရက္ခေ။ ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု၊ မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။</p> <br>စာမျက်နှာ-274 <hr> ၁၀။ မေတ္တဉ္စ သဗ္ဗလောကသ္မိ၊ မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။ ဥဒ္ဓံ အဓော စ တိရိယဉ္စ၊ အသမ္ဗာဓံ အဝေရ မသပတ္တံ။</p> <p>၁၁။ တိဋ္ဌံ စရံ နိသိန္နော ဝ၊ သယာနော ယာဝတာဿ ဝီတမိဒ္ဓေါ။ ဧတံ သတိံ အဓိဋ္ဌေယျ၊ ဗြဟ္မ မေတံ ဝိဟာရ မိဓ မာဟု။</p> <p>၁၂။ ဒိဋ္ဌိဉ္စ အနုပဂ္ဂမ္မ၊ သီလဝါ ဒဿနေန သမ္ပန္နော။ ကာမေသု ဝိနေယျ ဂေဓံ၊ နဟိ ဇာတု ဂဗ္ဘသေယျံ ပုန ရေတီတိ။</p> <p>မေတ္တသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</p> <h3>၄-ခန္ဓသုတ်</h3> <h3>ခန္ဓသုတ်ရွတ်ဖတ်ရခြင်းအကျိုး</h3> <p>မြွေဘေးကင်းနိုင်သည်၊ အခြား အဆိပ်ရှိသော သတ္တဝါတို့ ဘေးမှလည်း လွတ်နိုင်သည်၊ မြွေကိုက် ကင်းကိုက် ခံရသော အခါမျိုး၌လည်း အကြိမ်ကြိမ် ရွတ်နိုင်သည်၊ ဘေးရန်ကို ကျော်လွန်နိုင်ပေသည်။</p> <h3>ခန္ဓသုတ်မြန်မာပြန်</h3> <p>၁-၂။ ဤခန္ဓသုတ်ပရိတ်တော်သည် နတ်ဆေး နတ်မန္တရားနှင့် တူ၏။ မြွေလေးမျိုးတို့၏ ပြင်းထန်သော အဆိပ်ကို ပျောက်ကင်းစေ၏၊ အာဏာခေတ်ဟု ခေါ်သော စကြဝဠာ ကုဋေတစ်သိန်းအတွင်း၌ သတ္တဝါအများရှိကြ၏၊ မြွေမှတပါး ကျန်သော သတ္တဝါတို့၏ ဘေးရန်ကိုလည်း တားမြစ်နိုင်စွမ်းပေ၏။ ထို ပရိတ်တော်ကို ယခုအခါ ကျွန်ုပ်တို့ စုပေါင်းရွတ်ဆိုကြပါကုန်စို့။</p> <p>၃။ ဝိရူပက္ခနဂါးမင်းတို့နှင့် အတူတကွ ကျွန်ုပ်၏ ချစ်ခြင်းမေတ္တာသည် ဖြစ်ပါစေ၊ ဧရာပထနဂါးမင်းတို့နှင့် အတူတကွ ကျွန်ုပ်၏ ချစ်ခြင်းမေတ္တာသည် ဖြစ်ပါစေ၊ ဆဗျာပုတ္တနဂါးမင်းတို့နှင့် အတူတကွ ကျွန်ုပ်၏ ချစ်ခြင်းမေတ္တာသည် ဖြစ်ပါစေ၊ ကဏှာဂေါတမ နဂါးမင်းတို့ နှင့် အတူတကွ ကျွန်ုပ်၏ ချစ်ခြင်းမေတ္တာသည် ဖြစ်ပါစေ။</p> <p>၄။ အခြေမဲ့သော သတ္တဝါ၊ အခြေနှစ်ချောင်းရှိသော သတ္တဝါ၊ အခြေလေးချောင်း ရှိသော သတ္တဝါ၊ ခြေထောက်များစွာရှိသော သတ္တဝါ၊ ဤသတ္တဝါအားလုံးနှင့် ကျွန်ုပ်၏ ချစ်ခြင်းမေတ္တာသည် အတူတကွ ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <br>စာမျက်နှာ-275 <hr> ၅။ အခြေမဲ့သော သတ္တဝါဟူသမျှသည် ကျွန်ုပ်ကို မညှဉ်းဆဲစေသတည်း၊ အခြေနှစ်ချောင်းရှိသော သတ္တဝါ ဟူသမျှသည် ကျွန်ုပ်ကို မညှဉ်းဆဲစေသတည်း၊ ခြေလေးချောင်းရှိသော သတ္တဝါ ဟူသမျှသည် ကျွန်ုပ်ကို မညှဉ်းဆဲစေသတည်း၊ ခြေထောက်များစွာရှိသော သတ္တဝါ ဟူသမျှသည် ကျွန်ုပ်ကို မညှဉ်းဆဲစေသတည်း။</p> <p>၆။ အာရုံငါးပါးကို ခုံမင်တတ်သော သတ္တဝါအားလုံးတို့သည်လည်းကောင်း၊ အသက်ရှူရှိုက်တတ်သော သတ္တဝါအားလုံးတို့သည်လည်းကောင်း၊ ကိုယ်ကာယ အထင်အရှားဖြစ်သော သတ္တဝါအားလုံးတို့သည်လည်းကောင်း သတ္တဝါတိုင်း သတ္တဝါတိုင်းသည် အကောင်းအမြတ်တို့ကိုသာ မြင်ကြပါစေ၊ အနည်းငယ်မျှပင် မကောင်းမှုသို့ မရောက်ကြပါစေနှင့်။</p> <p>၇။ (ကိလေသာသည် နှိုင်းရှည်စရာ အကြောင်းပမာဏဖြစ်၏၊) မြတ်စွာ ဘုရားသည် ပမာဏပြုစရာ ကိလေသာမရှိ၊ တရားတော်သည်လည်း ပမာဏပြုစရာ ကိလေသာမရှိ၊ သံဃာတော်သည်လည်း ပမာဏပြုစရာ ကိလေသာမရှိ၊ ကင်း သန်း၊ မြွေ၊ ကင်းပုစွန်၊ ကင်းခြေများ၊ ပင့်ကူ(ပင့်ကူနက်)၊ တက်တူ(အိမ်မြှောင်)၊ ကြွက် စသော သတ္တဝါတို့သည် ပမာဏပြုစရာ ကိလေသာ ရှိကြကုန်၏။</p> <p>ကျွန်ုပ်သည် အစောင့်အရှောက်ကို ပြုအပ်ပြီ၊ အရံအတားကို ပြုအပ်ပြီ။ သတ္တဝါတို့သည် ဖဲရှောင်ကြကုန်လော့၊ ကျွန်ုပ်သည် ဘုန်းတော်ကြီးသော မြတ်စွာ ဘုရားအား ရှိခိုးပါ၏။ ဝိပဿီစသော ဘုရားခုနှစ်ဆူတို့အားလည်း ဦးညွှတ်ရှိခိုးပါ၏။</p> <h3>(၄) ခန္ဓသုတ်ပါဠိတော်</h3> <p>၁။ သဗ္ဗာသီဝိသဇာတိနံ၊ ဒိဗ္ဗမန္တာဂဒံ ဝိယ။<br> ယံ နာသေတိ ဝိသံ ဃောရံ၊ သေသဉ္စာပိ ပရိဿယံ။</p> <p>၂။ အာဏာက္ခေတ္တမှိ သဗ္ဗတ္ထ၊ သဗ္ဗဒါ သဗ္ဗပါဏိနံ။ သဗ္ဗသောပိ နိဝါရေတိ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</p> <p>၃။ ဝိရူပက္ခေဟိ မေ မေတ္တံ။ မေတ္တံ ဧရာပထေဟိ မေ။ ဆဗျာပုတ္တေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ကဏှာဂေါတမကေဟိ စ။</p> <p>၄။ အပါဒကေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဒွိပါဒကေဟိ မေ။<br> စတုပ္ပဒေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဗဟုပ္ပဒေဟိ မေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-276 <hr> ၅။ မာ မံ အပါဒကော ဟိံသိ၊ မာ မံ ဟိံသိ ဒွိပါဒကော။ မာ မံ စတုပ္ပဒေါ ဟိံသိ၊ မာ မံ ဟိံသိ ဗဟုပ္ပဒေါ။</p> <p>၆။ သဗ္ဗေ သတ္တာ သဗ္ဗေ ပါဏာ၊ သဗ္ဗေ ဘူတာ စ ကေ၀လာ။ သဗ္ဗေ ဘဒြာနိ ပဿန္တု၊ မာ ကိဉ္စိ ပါပ မာဂမာ။</p> <p>၇။ အပ္ပမာဏော ဗုဒ္ဓေါ၊ အပ္ပမာဏော ဓမ္မော။ အပ္ပမာဏော သံဃော၊ ပမာဏဝန္တာနိ သရိသပါနိ။ အဟိ ဝိစ္ဆိကာ သတပဒီ၊ ဥဏ္ဏနာဘိ သရဗူ မူသိကာ။</p> <p>၈။ မေ ကတာ မေ ရက္ခာ ကတံ မေ ပရိတ္တံ၊ ပဋိက္ကမန္တု ဘူတာနိ။ သောဟံ နမော ဘဂဝတော၊ နမော သတ္တန္နံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါနံ။</p> <p>ခန္ဓသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</p> <h3>၅--မောရသုတ်</h3> <h3>မောရသုတ်ရွတ်ဖတ်ရခြင်းအကျိုး</h3> <p>ပီယဆေးခတ်ခြင်း၊ ပုဏ္ဏကတိုက်ခြင်း စသည်ဖြင့် သူတပါးတို့က မကောင်း မကြံနိုင်အောင် ကာကွယ်နိုင်သည်။ အထူးသဖြင့် အပျိုရည် အပျို့သိက္ခာကို မြတ်နိုးသော မိန်းကလေးများအတွက် အကာအကွယ်ကောင်းဖြစ်သည်။ အန္တရာယ် ပြုရန် တစုံတယောက်က မိမိနောက်သို့ လိုက်နေသောအခါများတွင် ရွတ်နိုင်သည်။ သူတပါးက မိမိ၏ ရာထူးအခြေအနေ လျှောကျအောင် ကြံစည်နေလျှင်လည်း အကာအကွယ်ကောင်း တစ်ခုဖြစ်ပေသည်။ လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်မှု မခံရအောင်လည်း စွမ်းပေသေးသည်။</p> <h3>မောရသုတ်မြန်မာပြန်</h3> <p>၁-၂။ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်၏ အခြေခံအဆောက်အဦဖြစ်သော ပါရမီတို့ကို ဖြည့်ကျင့်တော်မူစဉ်အခါ ဥဒေါင်းမျိုး၌ ဖြစ်တော်မူခိုက် ဘုရားအလောင်း ဥဒေါင်းမင်းသည် ဤမောရပရိတ်ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို ဘေးအန္တရာယ်ကင်းအောင် စီရင်ထားလေသည်။ မုဆိုးတို့သည် ဘုရားအလောင်း ဥဒေါင်းမင်းကို ဖမ်းယူရန် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြိုးစားခဲ့ကြသော်လည်း ဖမ်း၍မရနိုင်ကြကုန်၊ ဤမောရပရိတ်ကို မြတ်သော မန္တရားဟူ၍ပင် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားခဲ့၏။ ယခုအခါ ဤမောရ ပရိတ်တော်ကို ကျွန်ုပ်တို့ စုပေါင်းရွတ်ဆိုကြကုန်စို့။</p> <br>စာမျက်နှာ-277 <hr> ၃။ နေမင်းသည် လူတို့၏ မျက်စိသဖွယ်လည်းဖြစ်၏၊ ပြိုင်ဘက်ကင်းသော မင်းလည်းဖြစ်၏၊ ရွှေအဆင်းနှင့်တူသော အဆင်းလည်းရှိ၏၊ မြေပြင်တစ်ခုလုံးကို ထွန်းပသော အလင်းရောင်လည်းရှိ၏၊ ယခု ဤနေမင်းသည် တက်လတ်ပေ၏၊ ကျွန်ုပ်သည် ရွှေအဆင်းရှိသော မြေပြင်၌ ထွန်းလင်းတောက်ပသော ဤနေမင်းကို ရှိခိုးပါ၏၊ ရိုသေပါ၏၊ ယနေ့ တစ်နေ့လုံး အသင်နေမင်း၏ အစောင့်အရှောက်ကို ခံယူပြီး ကျွန်ုပ်နေပါအံ့။</p> <p>၄။ မြတ်စွာဘုရားတို့မည်သည်မှာ မကောင်းမှုဟူသမျှကို အပပြုကုန်ပြီးဖြစ်၏၊ တရားအားလုံးကို သိမြင်တော်မူကြပြီးဖြစ်၏၊ ထိုဘုရားရှင်တို့အား ကျွန်ုပ်ရှိခိုးပါ၏၊ ထိုဘုရားရှင်တို့ကလည်း ကျွန်ုပ်ကို စောင့်ရှောက်ကြပါစေသတည်း၊ သစ္စာလေးပါးကို သိမြင်ပြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အားလည်း ရှိခိုးပါ၏။ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတ ဉာဏ်တော်အားလည်း ရှိခိုးပါ၏၊ ကိလေသာမှ ကင်းလွတ်ကုန်ပြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ အားလည်း ရှိခိုးပါ၏၊ အရဟတ္တဖိုလ်တရားအားလည်း ရှိခိုးပါ၏၊ ဦးညွတ်ပါ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် ဘုရားအလောင်း ဥဒေါင်းမင်းသည် ဤ ပရိတ်အရံအတားကို ပြုပြီးမှ အစာရှာထွက်လေ၏။</p> <p>၅။ နေမင်းသည် လူတို့၏ မျက်စိနှင့်တူ၏၊ မြတ်သောမင်းလည်း ဖြစ်၏၊ ရွှေအဆင်းအရောင်လည်းရှိ၏၊ မြေပြင်၌လည်း ထွန်းလင်းတောက်ပ၏၊ ဤနေမင်း သည် ယခုဝင်လေ၏၊ ကျွန်ုပ်သည် ရွှေအဆင်းရှိသော မြေပြင်၌ တောက်ပသော အရောင်ရှိသော ရှင်နေမင်းကို ဦးညွတ်ရှိခိုးပါ၏၊ ယခု တစ်ညဉ့်ပတ်လုံး အရှင်နေမင်း၏ အစောင့်အရှောက်ခံယူ၍ ကျွန်ုပ် နေပါအံ့။</p> <p>၆။ မကောင်းမှုဟူသမျှကို ဖယ်ရှားပြီး တရားအလုံးစုံကို သိတော်မူကုန်သော ဘုရားရှင်တို့အား ဦးညွတ်ရှိခိုးပါ၏၊ ထိုဘုရားရှင်တို့သည် ကျွန်ုပ်ကို စောင့်ရှောက် ပါစေသတည်း၊ သစ္စာလေးပါးကို သိမြင်ပြီးသော အရိယာပုဂ္ဂိုလ်များအားလည်းကောင်း၊ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်အားလည်းကောင်း၊ ကိလေသာအနှောင် အဖွဲ့မှ လွတ်မြောက်ပြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အားလည်းကောင်း၊ အရဟတ္တဖိုလ်တရား အားလည်းကောင်း ကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏၊ ဦးညွှတ်ပါ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် ဥဒေါင်းမင်းသည် ဤပရိတ် အရံအတားကို ပြု၍ ညဥ့်အခါ၌ နေလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-278 <hr> <h3>(၅) မောရသုတ်ပါဠိတော်</h3></p> <p>၁။ ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊ နိဗ္ဗတ္တံ မောရယောနိယံ။ ယေန သံဝိဟိတာရက္ခံ၊ မဟာသတ္တံ ဝနေစရာ။</p> <p>၂။ စိရဿံ ဝါယမန္တာပိ၊ နေ၀ သက္ခိံသု ဂဏှိတုံ။ “ဗြဟ္မမန္တ”န္တိ အက္ခာတံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</p> <p>၃။ ဥဒေယတံ စက္ခုမာ ဧကရာဇာ၊ ဟရိဿဝဏ္ဏော ပထ၀ိပ္ပဘာသော။<br> တံ တံ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏ ပထ၀ိပ္ပဘာသံ၊ တယာဇ္ဇ ဂုတ္တာ ဝိဟရေမု ဒိဝသံ။</p> <p>၄။ ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊ တေ မေ နမော တေ စ မံ ပါလယန္တု။ နမတ္ထု၊ ဗုဒ္ဓါနံ နမတ္ထု၊ ဗောဓိယာ၊</p> <p>နမော ဝိမုတ္တာနံ နမော ဝိမုတ္တိယာ။<br> ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊ မောရော စရတိ ဧသနာ။<br> ၅။ အပေတယံ စက္ခုမာ ဧကရာဇာ၊<br> ဟရိဿဝဏ္ဏော ပထ၀ိပ္ပဘာသော။<br> တံ တံ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏ ပထ၀ိပ္ပဘာသံ၊ တယာဇ္ဇ ဂုတ္တာ ဝိဟရေမု ရတ္တိံ။</p> <p>၆။ ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊ တေ မေ နမော တေ စ မံ ပါလယန္တု။ နမတ္ထု၊ ဗုဒ္ဓါနံ နမတ္ထု၊ ဗောဓိယာ၊ နမော ဝိမုတ္တာနံ နမော ဝိမုတ္တိယာ။</p> <p>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊ မောရော ဝါသ မကပ္ပယိ။</p> <p>မောရသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</p> <h3>၆-ဝဋ္ဋသုတ်</h3> <h3>ဝဋ္ဋသုတ်ရွတ်ဖတ်ရခြင်းအကျိုး</h3> <p>မီးဘေးလွတ်ကင်းစေနိုင်သည်၊ မိမိကိုယ်တိုင် မီးဘေးမသင့်ရအောင် မိမိရပ်ကွက် မီးဘေးကင်းအောင် သစ္စာပြုနိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-279 <hr> <h3>ဝဋ္ဋသုတ်မြန်မာပြန်</h3></p> <p>၁။ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ရရှိခြင်း၏ အခြေခံဖြစ်သော ပါရမီတို့ကို ဖြစ်ကျင့်သော ဘုရားအလောင်းသည် နုစဉ်ဘဝက ငုံးငှက်မျိုး၌ ဖြစ်ရလေ၏။ ဘုရားအလောင်းငုံးငယ်ကို ဤပရိတ်တော်၏ တန်ခိုးကြောင့် တောမီးကွင်းရလေ၏။</p> <p>၂။ ဤပရိတ်တော်ကို ရှင်သာရိပုတ္တရာမဟာထေရ်မြတ်အား မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့၏၊ ဤပရိတ်တော်သည် ကမ္ဘာတည်လိမ့်မည်။ တန်ခိုးလည်း လွန်စွာကြီး၏၊ ယခုအခါ ထိုငုံးမင်းပရိတ်ကို ကျွန်ုပ်တို့ စုပေါင်းရွတ်ဆိုကြပါစို့။</p> <p>၃။ လောက၌ သီလ၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးသည် ရှိပေ၏။ မှန်ကန်သော သစ္စာသည် ရှိပေ၏၊ ကိုယ်ရေး၊ နှုတ်ရေး၊ စိတ်ရေး လုံးဝစင်ကြယ်ခြင်းသည် ရှိပေ၏၊ သတ္တဝါတို့အား ကြင်နာသနားခြင်းသည် ရှိပေ၏၊ ဤသို့သော သစ္စာစကားဖြင့် အလွန်ကောင်းမြတ်သော သစ္စာပြုခြင်းကို ငါဘုရား နုစဉ်က ပြုခဲ့ဖူးလေပြီ။</p> <p>၄။ သစ္စာတရား၏ စွမ်းပကားကို ဆင်ခြင်သုံးသပ်ပြီး ရှေးရှေးသော ဘုရား ရှင်တို့ကို အောက်မေ့သတိရပြီး သစ္စာ၏ အစွမ်းကို အမှီပြု၍ သစ္စာပြုခဲ့ဖူးလေပြီ။</p> <p>၅။ အို-တောမီး-ငါ့မှာ အတောင်တို့ ရှိပေါသော်လည်း မပျံနိုင်သေးပါ၊ ငါ့မှာ ခြေတို့ ရှိပါသော်လည်း မသွားတတ်သေးပါ၊ ငါ၏ မိဘတို့သည်လည်း (ငါ့ကို ထား၍) ထွက်သွားကြလေပြီ၊ အို-တောမီး- ငါ့ကို ဖဲကြဉ်ပါလော့။</p> <p>၆။ ချစ်သား သာရိပုတ္တရာ-ဤကဲ့သို့ ငါဘုရားလောင်းငုံးငယ်က သစ္စာပြု လိုက်သောအခါ သစ္စာပြုပြီးသည်နှင့်တပြိုင်နက် တောမီးသည် ရေသို့ ရောက်၍ ဖဲကြဉ်ရသကဲ့သို့ ငါ့ကို ဖဲကြဉ်လေ၏၊ အရှိန်အလျှံကြီးမားလှသော တောမီးသည် မင်းပယ် (၁၆)ပယ်ခန့် မျှ ကွင်းလေ၏၊ ချစ်သား သာရိပုတ္တရာ-ငါ၏ သစ္စာစကား နှင့် တူသော တရားမည်သည် မရှိချေ။ ဤပါရမီကား ငါဘုရား၏ သစ္စာပါရမီပင် ဖြစ်တော့သည်။</p> <h3>(၆) ဝဋ္ဋသုတ်ပါဠိတော်</h3> <p>၁။ ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊ နိဗ္ဗတ္တံ ဝဋ္ဋဇာတိယံ။ ယဿ တေဇေန ဒါဝဂ္ဂီ၊ မဟာသတ္တံ ဝိဝဇ္ဇယိ။</p> <p>၂။ ထေရဿ သာရိပုတ္တဿ၊ လောကနာထေန ဘာသိတံ။ ကမ္မဋ္ဌာယီ မဟာတေဇံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-280 <hr> ၃။ အတ္ထိ လောကေ သီလဂုဏော၊ သစ္စံ သောစေယျ နုဒ္ဒယာ။ တေန သစ္စေန ကာဟာမိ၊ သစ္စကိရိယ မုတ္တမံ။<br> ၄။ အာဝဇ္ဇေတွာ ဓမ္မဗလံ၊ သရိတွာ ပုဗ္ဗကေ ဇိနေ။ သစ္စဗလ မဝဿာယ၊ သစ္စကိရိယ မကာသ ဟံ။</p> <p>၅။ သန္တိ ပက္ခာ အပတနာ၊ သန္တိ ပါဒါ အဝဉ္စနာ။ မာတာ ပိတာ စ နိက္ခန္တာ၊ ဇာတဝေဒ ပဋိက္ကမ။</p> <p>၆။ သဟ သစ္စေ ကတေ မယှံ၊ မဟာပဇ္ဇလိတော သိခီ။ ဝဇ္ဇေသိ သောဠသ ကရီသာနိ၊ ဥဒကံ ပတွာ ယထာ သိခီ။ သစ္စေန မေ သမော နတ္ထိ၊ ဧသာ မေ သစ္စပါရမီ။</p> <p>ဝဋ္ဋသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</p> <h3>၇-ဓဇဂ္ဂသုတ်</h3> <h3>ဓဇဂ္ဂသုတ်ရွတ်ဖတ်ရခြင်းအကျိုး</h3> <p>ဤသုတ်ကို ရွတ်ဖတ်ပွားများလျှင် ပိုမို၍ ဉာဏ်ကောင်းလာစေနိုင်သည်။ မည်သည့် နေရာသို့ ဖြစ်စေ နေ့နေ့ညည တစ်ယောက်တည်း သွားရဲ၊ လာရဲ၊ နေရဲစေသည်။ စိတ်တန်ခိုးလည်း ကြီးလာလိမ့်မည်၊ ပရိသတ်အလယ်မှာ ပြောရဲ၊ ဆိုရဲ ရှိလာနိုင်သည်။ မိမိ၏ ဘဝအခြေအနေ ခိုင်မြဲစေသည်၊ ရာထူးတည်မြဲရေး၊ စည်းစိမ်တည်မြဲရေးအတွက် အကျိုးပြုလိမ့်မည်ဖြစ်သည်။ (ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာဂုဏ်တော်များကို သီးသန့် ပွားများနိုင်သည်။)</p> <h3>ဓဇဂ္ဂသုတ်မြန်မာပြန်</h3> <p>၁။ ဤဓဇဂ္ဂသုတ်ပရိတ်တော်ကို အောက်မေ့ဆင်ခြင်ကာမျှဖြင့် ကောင်းကင်၌ပင် တည်ခိုက်ကြုံသော်လည်း မြေပြင်မှာလို ခိုင်ခိုင်မြဲမြဲ တည်ခွင့်ရလေသည်။</p> <p>၂။ ဤဓဇဂ္ဂသုတ် ပရိတ်တော်ကြောင့် ဘီလူးဘေး၊ ခိုးသူဘေး စသော ဘေး အန္တရာယ် အသွယ်သွယ်မှ လွတ်မြောက်ကြရသော လူတို့ကို ရေတွက်၍ မကုန်နိုင် ပါချေ။ ယခုအခါ ဤပရိတ်တော်ကို ကျွန်ုပ်တို့ စုပေါင်းရွတ်ကြပါကုန်စို့။</p> <p>၃။ သံဃဥက္ကဋ္ဌ သံဃနာယကဖြစ်တော်မူသော မဟာကဿပအရှင်ဘုရား- အကျွန်ုပ်အာနန္ဒာသည် ဤဓဇဂ္ဂသုတ် ပရိတ်တော်ကို မြတ်စွာဘုရားထံတော်မှ တိုက်ရိုက် ဤကဲ့သို့ ကြားနာမှတ်သားထားလိုက်ပါ၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-281 <hr> အခါတပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္တိပြည် အနာထပိဏ်သူဌေးကြီး၏ နှလုံးမွေ့လျော် ပျော်ဖွယ်ရာရှိသော ဇေတဝန်ကျောင်းကြီး၌ သီတင်းသုံးနေပါသည်။</p> <p>၄။ ထိုသို့နေတော်မူစဉ်အခါ မြတ်စွာဘုရားက “ရဟန်းတို့”ဟူ၍ ရဟန်း အများကို ခေါ်တော်မူပါသည်။ ရဟန်းတို့လည်း မြတ်စွာဘုရား စကားတော်ကို ခံယူရန် အသင့်ဖြစ်ကြပါသည်။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားက ဤသို့ မိန့်ကြား ဟောမြွက် တော်မူပါသည်-</p> <p>ချစ်သားတို့-ရှေးအခါက တာဝတိံသာနတ်နှင့် အသုရာနတ်စစ်သည်တို့ စစ်ခင်းခဲ့ ကြဖူး၏။ ထိုအခါ သိကြားမင်းသည် တာဝတိံသာနတ်စစ်သည်တို့ကို ခေါ်ယူပြီး ဤသို့ ပြောကြားခဲ့၏ “အမောင်နတ်သားတို့-သင်တို့သည် စစ်မြေပြင်မှာ ကြောက်ရွံ့ခြင်း တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးမွှေးညင်းထခြင်းများ ဖြစ်ခဲ့သည်ရှိသော် ငါသိကြားမင်း၏ တံခွန်ဖျားကို မော်၍ ကြည့်လိုက်ကြကုန်လော့။ ဤသို့ ကြည့်လိုက် ပါလျှင် သင်တို့ အကြောက်ပြေကြလိမ့်မည်။ မတုန်မလှုပ် ရဲရင့်လာကြလိမ့်မည်၊ ကြက်သီး မွေးညင်းထခြင်းများလည်း ပြေပျောက်သွားကြလိမ့်မည်”။</p> <p>၅။ “အကယ်၍ ငါ၏ တံခွန်ဖျားကို မော်၍ မကြည့်ဖြစ်လျှင် ပဇာပတိနတ်မင်း၏ တံခွန်ဖျားကို မော်၍ ကြည့်ကြ၊ ဤသို့ ပဇာပတိနတ်မင်း၏ တံခွန်ဖျားကို ကြည့် ကြလျှင်လည်း ကြောက်ခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီး မွေးညင်း ထခြင်းများ ပျောက်ကင်းသွားလိမ့်မည်”။</p> <p>၆။ အကယ်၍ ပဇာပတိနတ်မင်း၏ တံခွန်ဖျားကို မကြည့်ဖြစ်ခဲ့သော် ဝရုဏ နတ်မင်း၏ တံခွန်ဖျားကို မော်၍ ကြည့်ကြ၊ ဝရုဏနတ်မင်း၏ တံခွန်ဖျားကို မော်၍ ကြည့်ဖြစ်ကြလျှင်လည်း ကြောက်ခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီး မွေးညင်း ထခြင်းများ ပြေပျောက်သွားပေလိမ့်မည်”။</p> <p>၇။ “အကယ်၍ ဝရုဏနတ်မင်း၏ တံခွန်ဖျားကို မကြည့်ဖြစ်ခဲ့သော် ဤသာန နတ်မင်း၏ တံခွန်ဖျားကို မော်၍ ကြည့်ကြ၊ ဤသာနနတ်မင်း၏ တံခွန်ဖျားကို မော်၍ ကြည့်ဖြစ်ကြလျှင်လည်း ကြောက်ခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးမွေးညင်း ထခြင်းများ ပြေပျောက်သွားပေလိမ့်မည်”။</p> <p>ဤသို့လျှင် သိကြားမင်းက တာဝတိံသာနတ်တို့ကို အသိပေးလေ၏။</p> <p>၈။ ချစ်သားရဟန်းတို့ - နတ်တို့အရှင် သိကြားမင်း၏ တံခွန်ဖျားကို မော်၍ ကြည့်သောနတ်များ သို့တည်းမဟုတ် ပဇာပတိနတ်မင်း၊ ဝရုဏနတ်မင်း</p> <br>စာမျက်နှာ-282 <hr> ဤသာနနတ်မင်းတို့၏ တံခွန်ဖျားကို မော်၍ကြည့်သော နတ်များအား ကြောက် လန့်ခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးမွှေးညင်း ထခြင်းများ ပျောက်သော်လည်း ပျောက်မည်။ မပျောက်ဘဲလည်း နေချင်နေလိမ့်မည်။</p> <p>၉။ အကြောင်းမူကား နတ်တို့အရှင် သိကြားမင်းလည်း ရာဂကင်းသူမဟုတ်၊ ဒေါသကင်းသူ မဟုတ်၊ မောဟကင်းသူ မဟုတ်၊ သူကိုယ်နှိုက်က ကြောက်တတ်၏၊ တဆတ်ဆတ်တုန်တတ်၏၊ လန့်ဖျပ်တတ်၏၊ ထွက်ပြေးတတ်၏။</p> <p>၁၀။ ချစ်သားရဟန်းတို့-ငါဘုရားသည်ကား မလွဲဧကန် ဤသို့ ဟောပေအံ့၊ ရဟန်းတို့ အနေဖြင့် တောထဲ၌ တပါးတည်းနေသောအခါ သစ်ပင်ရင်း၌ နေသော အခါ ဆိတ်ငြိမ်ရာအရပ်၌ နေသောအခါများ၌ ကြောက်ရွံ့ခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးမွှေးညင်းထခြင်း တစ်ခုခုဖြစ်လာခဲ့လျှင် ဘုရားဂုဏ်တော်ကို ဤသို့ အောက်မေ့ကြကုန်လော့-</p> <p>၁၁။ မြတ်စွာဘုရားသည် ကိလေသာတို့မှ ကင်းဝေးတော်မူ၏။ ကိလေသာရန်သူ တို့ကို ပယ်သတ်ပြီးဖြစ်၏။ သံသရာစက်ဝန်း၏ အကန့်အထောက်များကို ဖျက်ဆီး ပြီးဖြစ်၏။ ပစ္စည်းလေးပါး ပူဇော်အထူးကို ခံယူတော်မူထိုက်၏။ ဆိတ်ကွယ်ရာ အရပ်၌ပင်လျှင် မကောင်းမှုဒုစရိုက်ကို ရှောင်တော်မူ၏။ သို့ဖြစ်၍ “အရဟံ”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ကောင်းမွန်လှစွာ သယမ္ဘူဉာဏ်မြတ်မဟာဖြင့် မိမိအလိုလို သစ္စာလေးပါး တရားမြတ်ကို ထိုးထွင်း၍ သိတော်မူ၏။ သို့ဖြစ်၍ “သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဝိဇ္ဇာသုံးပါး၊ ဝိဇ္ဇာရှစ်ပါး၊ စရဏတစ်ဆယ့်ငါးပါးတို့နှင့် လုံးဝဥဿုံ ပြည့်စုံတော်မူပေ၏။ သို့ဖြစ်၍ “ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် နိဗ္ဗာန်သို့သာလျှင် ဖြောင့်ဖြောင့်မတ်မတ် ကောင်းစွာ သွားတော်မူ၏၊ စကားဆိုရန်ခွင်ခြောက်တန်တို့တွင် ဟုတ်မှန်ကျိုးကြောင်း စကားကောင်းကိုသာ ဆိုတော်မူတတ်၏။ သို့ဖြစ်၍“သုဂတော”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ကာမလောက၊ ရူပလောက၊ အရူပလောကဟူသော လောကသုံးပါး၊ တစ်နည်းအားဖြင့် သတ္တလောက၊ သင်္ခါရလောက၊ ဩကာသ<br> <br>စာမျက်နှာ-283 <hr> လောကဟူသော လောကကြီးသုံးပါးတို့ကို မဖောက်မပြန် သယမ္ဘူဉာဏ်ဖြင့် အမှန်ထိုးထွင်း အလင်းထင်ပေါ် သိမြင်တော်မူ၏။ သို့ဖြစ်၍ “လောကဝိဒူ”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် မိမိကိုယ်တိုင်လည်း အတုမရှိ၊ သူတပါးတို့အားလည်း အတုမရှိသော မိမိ၏တရားဖြင့် ဆုံးမတတ်၏၊ ဆုံးမထိုက်သော လူ၊ နတ်၊ ဘီလူး၊ တိရစ္ဆာန်ကြမ်းများကိုပင် ဝေပ်ငြိမ်သက်အောင် နိုင်နင်းစွာ ဆုံးမတော်မူနိုင်၏။ သို့ဖြစ်၍“အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မာသာရထိဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့်ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏၊</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် လူအပေါင်း နတ်အပေါင်းတို့အား ကောင်းစွာ သွန်သင် ဆုံးမတတ်သော လူနတ်တို့၏ ဆရာကောင်းဖြစ်တော်မူ၏။ သို့ဖြစ်၍“သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့်ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် တရားအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်လည်း ထိုးထွင်းသိမြင်တော်မူ၏။ သူတပါးတို့အားလည်း သစ္စာလေးပါး တရားကို သိမြင်အောင် ဟောပြောပြနိုင်၏။ သို့ဖြစ်၍ “ဗုဒ္ဓေါ”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် အစိုးရခြင်း၊ တရားရှိခြင်း၊ အခြံအရံများခြင်း၊ ကျက်သရေ ရှိခြင်း၊ အလိုအတိုင်းဖြစ်ခြင်း၊ လုံ့လစွမ်းအား အပြည့်ရှိခြင်းဟူသော ဘုန်းတော် ခြောက်ပါးနှင့်လည်း ပြည့်စုံတော်မူပေ၏။ သို့ဖြစ်၍“ဘဂဝါ”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေ၏။</p> <p>၁၂။ ဤကဲ့သို့ ငါဘုရား၏ ဂုဏ်တော် ကျေးဇူးတော်တို့ကို ဆင်ခြင်အောက်မေ့ ကြလော့။ ဘုရားဂုဏ်ကို ဆင်ခြင်အောက်မေ့မိသည်ရှိသော် သင်တို့အား ကြောက်ရွံ့ခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးမွေးညင်းထခြင်းဟူသမျှ ပျောက်ကင်းသွားပေလိမ့်မည်။</p> <p>၁၃။ အကယ်၍ ဘုရားဂုဏ်တော်ကို မဆင်ခြင်၊ မအောက်မေ့မိသည်ရှိသော် မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားထားသော တရားတော်၏ ဂုဏ်တော်ကို ဤသို့ အောက်မေ့ သတိရကြ။</p> <p>၁၄။ တရားတော်သည် မြတ်စွာဘုရားက ကောင်းစွာ ဟောကြားထားသော တရားတော်ဖြစ်သောကြောင့်“သွာက္ခာတ”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-284 <hr> တရားတော်သည် မျက်မှောက်၌ပင် ကောင်းကျိုးချမ်းသာကို ပေးတတ်သော ကြောင့် “သန္ဒိဋ္ဌိက”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <p>တရားတော်သည် အခါမလင့် အကျိုးပေးတတ်သောကြောင့်“အကာလိက” ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <p>တရားတော်သည် လာပါ၊ ရှုပါ၊ ကျင့်ကြံပါဟူ၍ မပါ ပါအောင် ခေါ်ဆောင် တိုက်တွန်း ပြညွှန်းခြင်းငှာ ထိုက်သောကြောင့်“ဧဟိ ပဿိက”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <p>တရားတော်သည် လူ့အား နတ်ရွာနိဗ္ဗာန်သို့ ပို့ဆောင် ပေးတတ်သော ကြောင့် “ဩပနေယျက”ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <p>တရားတော်သည် ပညာရှိသူ ရှင်လူအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့ အနေဖြင့် အသီးသီး တစ်ဦးစီ တစ်ဦးစီ မိမိတို့၏ စိတ်၌ ကပ်၍ ဆောင်ထားထိုက်သော ကြောင့်“ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟိဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံပါပေ၏။</p> <p>၁၅။ ဤသို့လျှင် တရားတော်၏ ဂုဏ်တော်ကို ဆင်ခြင်အောက်မေ့မိသော သူအား ကြောက်ခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးမွေးညင်းထခြင်းဟူသမျှ လုံးဝ ပျောက်ကင်း သွားပေလိမ့်မည်။</p> <p>၁၆။ အကယ်၍ ဘုရားဂုဏ်တော်ကိုသော်လည်း ကောင်း၊ တရားဂုဏ်တော်ကိုသော် လည်းကောင်း မဆင်ခြင်၊ မအောက်မေ့ဖြစ်ပါက မြတ်စွာဘုရား၏ တပည့်သား သံဃာတော်၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို အောက်မေ့ရာ၏၊</p> <p>၁၇။ မြတ်စွာဘုရား၏ တပည့်သား သံဃာတော်သည် နိဗ္ဗာန်အကျိုးငှာ ကောင်းသော အကျင့်ကိုသာ ကျင့်တော်မူတတ်ပါပေ၏။ သို့ဖြစ်၍“သုပ္ပဋိပန္နော ဟူသော ဂုဏ်ရှိပေ၏။</p> <p>သံဃာတော်သည် နိဗ္ဗာန်မဂ်ဖိုလ်ရရှိရေးအတွက် ဖြောင့်မတ်စွာ လမ်းမှန်သော အကျင့်ကိုသာ ကျင့်တော်မူပါပေ၏။ သို့ဖြစ်၍ “ဥဇုပ္ပဋိပန္နော” ဟူသော ဂုဏ်ရှိပေ၏။</p> <p>သံဃာတော်သည် နိဗ္ဗာန်ရရှိရေးနှင့် သင့်လျော်လျောက်ပတ်သော အကျင့် ကိုသာ ကျင့်တော်မူပါပေ၏။ သို့ဖြစ်၍ “ဉာယပ္ပဋိပန္နော”ဟူသော ဂုဏ်ရှိပေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-285 <hr> သံဃာတော်သည် အရိုအသေပြုခြင်းကို ခံယူထိုက်အောင် အကျင့်သီလကို ကောင်းစွာ ဖြည့်ကျင့်တော်မူပါပေ၏။ သို့ဖြစ်၍ “သာမီစိပ္ပဋိပန္နော”ဟူသော ဂုဏ်ရှိပေ၏။</p> <p>ထိုဘုရားတပည့် အရိယာသံဃာသည် (အချုပ်အားဖြင့်) အရေအတွက်လေးစုံ ပုဂ္ဂိုလ်ရှစ်ယောက်ရှိပေ၏။ ထိုသံဃာတော်သည် အဝေးမှ တကူးတက ဆောင်ယူ၍ ပူဇော်သမှု ပြုခြင်းကိုလည်း ခံယူထိုက်၏။ သို့ဖြစ်၍“အာဟုနေယျော”ဟူသော ဂုဏ်ရှိပေ၏။</p> <p>ဧည့်သည်တို့အား ရည်စူး၍ အထူးပြုလုပ်ထားသော ပစ္စည်းဝတ္ထုတို့ကိုလည်း မိမိအားလှူလျှင် ကောင်းစွာ ခံယူထိုက်ပေ၏။ သို့ဖြစ်၍ “ပါဟုနေယျော”ဟူသော ဂုဏ်ရှိပေ၏။</p> <p>လောက၌ အမြတ်ဆုံး အကောင်းဆုံးဖြစ်သော အလှူကိုလည်း ထိုက်ထိုက် တန်တန် ခံယူနိုင်ပေ၏။ သို့ဖြစ်၍ “ဒက္ခိဏေယျော”ဟူသော ဂုဏ်ရှိပေ၏။ လူနတ်တို့၏ ရှိခိုးခြင်းကိုလည်း ခံထိုက်၏။ သို့ဖြစ်၍“အဉ္ဇလိကရဏီယော”ဟူသော ဂုဏ်ရှိပေ၏။</p> <p>လူတို့က ကောင်းမှုတည်းဟူသော မျိုးစေ့ကို စိုက်ပျိုးရာ ကြဲချရာ အတုမရှိ လယ်မြေကောင်းသဖွယ်လည်း ဖြစ်၏။ သို့ဖြစ်၍ “အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿ”ဟူသော ဂုဏ်ရှိပေ၏။</p> <p>၁၈။ ဤသို့လျှင် သံဃာတော်၏ ဂုဏ်တော် ကျေးဇူးတော်တို့ကို ဆင်ခြင်အောက် မေ့ရာ၏။ သံဃာ့ဂုဏ်သို့ စိတ်ညွတ်၍ အာရုံပြုမိသော သင်တို့အား ကြောက်လန့် ခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးမွှေးညင်းထခြင်းဟူသမျှ ကင်းပျောက်သွားလိမ့်မည်။</p> <p>၁၉။ ထိုစကားမှန်ပေ၏။ အကြောင်းမူကား ဝိပဿီ စသော ရှေးရှေးသော ဘုရားရှင်များနည်းတူ ကောင်းစွာပွင့်ထွန်းလာသော ငါဘုရားသည် လူသူ လေးပါး ကင်းသည့် ဆိတ်ကွယ်ရာအရပ်၌ပင် မကောင်းမှုကို မပြုမလုပ်။ ကောင်းစွာ ကိုယ်တိုင် သစ္စာတရားမြတ်ကို ထိုးထွင်း သိမြင်ပြီး ဖြစ်၏။ တဏှာရာဂ လုံးဝကင်း၏၊ အမျက်ဒေါသ လုံးဝကင်း၏၊ မသိမောဟ လုံးဝကင်း၏၊ ကြောက်လည်း မကြောက်တတ်၊ အကြောက်အလန့် မရှိ။ ကြောက်၍ တုန်လှုပ်သည်ဟူ၍ လုံးဝမရှိ၊ မထိတ်တတ်၊ မလန့်တတ်၊ ကြောက်လန့်၍ ထွက်ပြေးသည် ဟူ၍လည်း ဘယ်သောအခါမျှ မရှိ၊ ထို့ကြောင့် ဤသို့သော ဘုရား ၊ တရားဂုဏ်၊ သံဃာဂုဏ်ကို အာရုံညွတ်၍ ကြည်ညိုစိတ်ထား ပွားများသူမှာ ကြောက်ခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးမွှေးညင်း ထခြင်းဟူသမျှ ကင်းပျောက်ရမြဲ ဖြစ်လေသည်။</p> <br>စာမျက်နှာ-286 <hr> ၂၀။ မြတ်စွာဘုရားသည် ဤစကားကို မိန့်တော်မူ၏။ ထို့နောက် ဆက်လက်၍ ဤသို့ တဖန် မိန့်ကြားတော်မူပြန်၏-</p> <p>၂၁။ “ချစ်သားရဟန်းတို့-သင်တို့သည် တော၌ ဖြစ်စေ၊ သစ်ပင်ရင်း၌ ဖြစ်စေ၊ ဆိတ်ကွယ်ရာအရပ်၌ ဖြစ်စေ (နေခိုက်၌)ဘုရားဂုဏ်တော်ကို သတိရကြ၊ သတိရလျှင် သင်တို့ မကြောက်မရွံ့ နေနိုင်ကြလတ္တံ့။</p> <p>၂၂။ လူနတ်တို့၏ အကြီးအမြတ်ဖြစ်တော်မူထသော မြတ်စွာဘုရား၏ ဂုဏ်တော်ကို အောက်မေ့ခြင်း မပြုဖြစ်ကြလျှင် သံသရာမှ ထွက်မြောက်ကြောင်း ကောင်းစွာ ဟောကြားထားသော တရားတော်၏ ဂုဏ်ကို သတိရကြ။</p> <p>၂၃။ တရားတော်၏ဂုဏ်ကို အမှတ်မရကြလျှင် ကောင်းမှုမျိုးစေ့ စိုက်ပျိုးရာ အတုမရှိ လယ်မြေကောင်းနှင့်တူသော သံဃာတော်၏ ဂုဏ်တော်ကို ဆင်ခြင် ပွားများကြ။</p> <p>၂၄။ ဤကဲ့သို့ မြတ်စွာဘုရား၏ ကျေးဇူးတော်ဂုဏ်တော်ကိုဖြစ်စေ၊ တရားတော် မြတ်၏ ကျေးဇူးတော် ဂုဏ်တော်ကိုဖြစ်စေ၊ သံဃာတော်၏ ကျေးဇူးတော် ဂုဏ်တော် ကိုဖြစ်စေ ဆင်ခြင်အောက်မေ့သည်ရှိသော် ကြောက်လန့်ခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးမွှေးညင်း ထခြင်းဟူသမျှ လုံးဝ မဖြစ်ပေါ်လတ္တံ့။</p> <h3>(၇) ဓဇဂ္ဂသုတ်ပါဠိတော်</h3> <p>၁။ ယဿာနုဿရဏေနာပိ၊ အန္တလိက္ခေပိ ပါဏိနော။ ပတိဋ္ဌ မဓိဂစ္ဆန္တိ၊ ဘူမိယံ ဝိယ သဗ္ဗထာ။<br> ၂။ သဗ္ဗုပဒ္ဒဝဇာလမှာ၊ ယက္ခစောရာဒိသမ္ဘဝါ။ ဂဏနာ န စ မုတ္တာနံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br> ၃။ ဧဝံ မေ သုတံ-<br> ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ။</p> <p>၄။ တတြ ခေါ ဘဂဝါ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ “ဘိက္ခဝေါ”တိ။ “ဘဒန္တေ”တိ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စေဿာသုံ။ ဘဂဝါ ဧတ ဒဝေါစ- ဘူတပုဗ္ဗေ ဘိက္ခဝေ ဒေဝါသုရသင်္ဂါမော သမုပဗျူဠော အဟောသိ။ အထ ခေါ ဘိက္ခဝေ သက္ကော ဒေဝါနမိန္ဒော</p> <br>စာမျက်နှာ-287 <hr> ၅။ ဒေဝေ တာဝတိံသေ အာမန္တေသိ- သစေ မာရိသာ ဒေဝါနံ သင်္ဂါမဂတာနံ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ မမေ၀ တသ္မိံ သမယေ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ။ မမံ ဟိ ဝေါ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</p> <p>နော စေ မေ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ပဇာပတိဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ။ ပဇာပတိဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</p> <p>၆။ နော စေ ပဇာပတိဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ဝရုဏဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ။ ဝရုဏဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</p> <p>၇။ နော စေ ဝရုဏဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ဤသာနဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ ဤသာနဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတီတိ။</p> <p>၈။ တံ ခေါ ပန ဘိက္ခဝေ သက္ကဿ ဝါ ဒေဝါနမိန္ဒဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ပဇာပတိဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ဝရုဏဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ဤသာနဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယေထာပိ နောပိ ပဟီယေထ။</p> <br>စာမျက်နှာ-288 <hr> ၉။ တံ ကီဿ ဟေတု? သက္ကော ဟိ ဘိက္ခဝေ ဒေဝါနမိန္ဒော အဝီတရာဂေါ အဝီတဒေါသော အဝီတမောဟော ဘီရု ဆမ္ဘီ ဥတြာသီ ပလာယီတိ။</p> <p>၁၀။ အဟဉ္စ ခေါ ဘိက္ခဝေ ဧဝံ ဝဒါမိ- သစေ တုမှာကံ ဘိက္ခဝေ အရညဂတာနံ ဝါ ရုက္ခမူလဂတာနံ ဝါ သုညာဂါရဂတာနံ ဝါ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ မမေဝ တသ္မိံ သမယေ အနုဿရေယျာထ-</p> <p>၁၁။ ဣတိပိ သော ဘဂဝါ အရဟံ၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော၊ သုဂတော၊ လောကဝိဒူ၊ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ သတ္ထာ ဒေဝ မနုဿာနံ၊ ဗုဒ္ဓေါ၊ ဘဂဝါ”တိ။</p> <p>၁၂။ မမံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</p> <p>၁၃။ နော စေ မံ အနုဿရေယျာထ၊ အထ ဓမ္ံ အနုဿရေယျာထ-</p> <p>၁၄။ သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော၊ သန္ဒိဋ္ဌိကော၊ အကာလိကော၊ ဧဟိပဿိကော၊ သြပနေယျကော၊ ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟီ”တိ။</p> <p>၁၅။ ဓမ္မံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</p> <p>၁၆။ နော စေ ဓမ္မံ အနုဿရေယျာထ၊ အထ သံဃံ အနုဿရေယျာထ-</p> <p>၁၇။ “သုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ဥဇုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ဉာယပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ သာမိစိပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ယဒိဒံ စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ၊ ဧသ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော-</p> <br>စာမျက်နှာ-289 <hr> အာဟုနေယျော။ ပါဟုနေယျော၊ ဒက္ခိဏေယျော၊ အဉ္ဇလိကရဏီယော၊ အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿာ”တိ။</p> <p>၁၈။ သံဃံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</p> <p>၁၉။ တံ ကိဿ ဟေတု? တထာဂတော ဟိ ဘိက္ခဝေ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော အဘီရု အဆမ္ဘီ အနုတြာသီ အပလာယီတိ။</p> <p>၂၀။ ဣဒ မဝေါစ ဘဂဝါ၊ ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော။ အထာပရံ ဧတ ဒဝေါစ သတ္ထာ-</p> <p>၂၁။ အရညေ ရုက္ခမူလေ ဝါ၊ သုညာဂါရေ ဝ ဘိက္ခဝေါ။ အနုဿရေထ သမ္ဗုဒ္ဓံ၊ ဘယံ တုမှာက နော သိယာ။</p> <p>၂၂။ နော စ ဗုဒ္ဓံ သရေယျာထ၊ လောကဇေဋ္ဌံ နရာသဘံ။ အထ ဓမ္မံ သရေယျာထ၊ နိယျာနိကံ သုဒေသိတံ။</p> <p>၂၃။ နော စေ ဓမ္မံ သရေယျာထ၊ နိယျာနိကံ သုဒေသိတံ။ အထ သံဃံ သရေယျာထ၊ ပုညက္ခေတ္တံ အနုတ္တရံ။</p> <p>၂၄။ ဧဝံ ဗုဒ္ဓံ သရန္တာနံ၊ ဓမ္မံ သံဃဉ္စ ဘိက္ခဝေါ။ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ၊ လောမဟံသော နဟေဿတိ။</p> <p>ဓဇဂ္ဂသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</p> <h3>၈-အာဋာနာဋိယသုတ်</h3> <h3>အာဋာနာဋိယသုတ်ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး</h3> <p>ဤသုတ်ကို မြွက်ရွတ်ပေးလျှင် နတ်တို့က လိုလားသည်၊ နတ်လိုက လူလို၊ လူလိုက ဂြိုဟ်၊ ကံဇာတာ ထလာစေနိုင်သည်၊ စုန်းပယောဂ၊ တစ္ဆေ၊ မြေဘုတ် ပူးကပ်လျှင် ဤသုတ်ဖြင့် ထုတ်ပစ်နိုင်သည်။ ပယောဂ ခွာဆေးတစ်မျိုး ဖြစ်ပေသည်။ ဤသုတ်ကို ရွတ်ပေးလျှင် လူနာကို အပမမှီနိုင်ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-290 <hr> <h3>အာဋာနာဋိယသုတ်မြန်မာပြန်</h3></p> <p>၁။ သူတော်ကောင်းအပေါင်းက ကောင်းပါပေသည်ဟု လက်ခံချီးကျူးထားသော မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ကိုပင် မကြည်ညိုမသက်ဝင်နိုင်ကြသော လူကြမ်း ဘီလူးတို့သည် ရက်စက်တတ်ကြကုန်၏။ မည်သည့်အခါမဆို နိုင်ထက်စီးနင်း နှိပ်စက် ကလူ ပြုတတ်ကြကုန်၏။</p> <p>၂။ ထို ဘီလူး လူကြမ်းတို့က ပရိသတ်ကို မညှဉ်းဆဲ မနှိပ်စက်နိုင်စေရန်နှင့် သူတို့ကပင် ကူညီစောင့်ရှောက်လာစေရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ကြီးမြတ်သော လုံ့လရှိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားက ဤအာဋာနာဋိယပရိတ်တော် အရံအတားကို ဟောကြားတော်မူခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ ယခုအခါ၌ ဤပရိတ်တော်ကို ကျွန်ုပ်တို့ စုပေါင်း၍ ရွတ်ဆိုကြပါကုန်စို့။</p> <p>၃။ စက္ခုငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော ဘုန်းကျက်သရေနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော ဝိပဿီမြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ်၏ ဦးညွတ်ရှိခိုးခြင်း ဖြစ်ပါစေ။ သတ္တဝါအားလုံး အပေါ် ကြင်နာသနားမှုဖြင့် အစဉ်သနားစောင့်ရှောက်တော်မူသော သိခိမြတ်စွာ ဘုရားအားလည်း အကျွန်ုပ်၏ ဦးညွတ်ရှိခိုးမှု ဖြစ်ပါစေ။</p> <p>၄။ မကောင်းမှုအညစ်အကြေးကို ဆေးကြောသန့်စင်ပြီးဖြစ်သော၊ ခြိုးခြံသော အကျင့်ကိုလည်း ကျင့်တော်မူသော ဝေဿဘူမြတ်စွာဘုရားအားလည်း အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ မာရ်စစ်သည်အပေါင်းကို နှိမ်နင်းအောင်မြင်တော်မူသော ကကုသန်မြတ်စွာ ဘုရားအားလည်း အကျွန်ုပ်ရှိခိုးပါ၏။</p> <p>၅။ မကောင်းမှုဟူသမျှ အပပြုပြီးသော ငါးပါးသော ဝသီဘော်နှင့် ပြည့်စုံတော် မူသော ကောဏာဂုံ မြတ်စွာဘုရားအားလည်း အကျွန်ုပ်ရှိခိုးပါ၏။ ခပ်သိမ်းသော ကိလေသာတို့မှ လွတ်ကင်းတော်မူပြီးသော ကဿပမြတ်စွာဘုရားအားလည်း အကျွန်ုပ်၏ ဦးညွှတ်ရှိခိုးခြင်း ဖြစ်ပါစေ။</p> <p>၆။ ဂေါတမဘုရားရှင်သည် လူတို့၏ ဆင်းရဲဒုက္ခဟူသမျှကို ပယ်ဖျောက်နိုင်စွမ်း ရှိသော တရားတော်မြတ်ကို ဟောကြားတော်မူပေ၏။ ကိုယ်တော်မှလည်း အရောင် အဝါ ကွန့်မြူးဖြာယှက် ထွက်တော်မူ၏၊ ဘုန်းကျက်သရေနှင့်လည်း ပြည့်စုံတော်မူ ပေ၏။ သကျသာကီဝင်မင်းသားလည်း ဖြစ်တော်မူ၏။ ထို ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား အား အကျွန်ုပ်၏ ဦးညွတ်ရှိခိုးခြင်းသည် ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <p>၇။ လောက၌ ငြိမ်းအေးကုန်ပြီးသော ဘုရားရှင်အဆူဆူတို့သည် ယထာဘူတ ကျကျ သိကုန်၏၊ ချောပစ်ကုန်းတိုက်သော စကားမျိုးကို မည်သည့်အခါမျှ ဆိုမိန့်တော် မမူ၊ ကြီးလည်းကြီးမြတ်ကုန်၏။ ကြောက်ရွံ့ခြင်းလည်း ကင်းကုန်၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-291 <hr> ၈။ ဝိဇ္ဇာသုံးပါး၊ ဝိဇ္ဇာရှစ်ပါး၊ စရဏတစ်ဆယ့်ငါးပါးတို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူ၍ မြတ်လှစွာသော ရဲရင့်ခြင်းအတိရှိတော်မူသော နတ်လူတို့၏ အစီးအပွားကို ဆောင်တော်မူတတ်သော ဂေါတမနွယ်ဖွား ရှင်တော်မြတ်ဘုရားကို ရှိခိုးဦးညွတ် ကြပါကုန်၏။</p> <p>၉။ ဝိပဿီ၊ သိခီ၊ ဝေဿဘူ၊ ကကုသန်၊ ကောဏာဂုံ၊ ကဿပ၊ ဂေါတမ ဟူသော ဘုရားခုနစ်ဆူတို့နှင့်တကွ အကုဋေမက များလှစွာသော ဘုရားရှင်အားလုံး တို့သည် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ရဟန္တာများနှင့် တူတော်မမူကုန်၊ ဆိုခဲ့ပါ သဗ္ဗညုဘုရားရှင် ချင်းသာ တူတော်မူကြကုန်၏၊ ဘုရားရှင်အားလုံးပင် တန်ခိုးဣဒ္ဓိ လွန်စွာကြီးမား ကြကုန်၏။</p> <p>၁၀။ ခပ်သိမ်းကုန်သော ဘုရားရှင်တို့သည် အားတော်ဆယ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော် မူကြ၏၊ ရဲရင့်သော ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူကြ၏၊ မြတ်သော ယောက်ျား ဥသဘဖြစ်တော်မူ၍ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို ရရှိကြောင်း ဝန်ခံကြကုန်၏။</p> <p>၁၁။ ဘုရားရှင်တို့မည်သည် ပရိသတ်ဗိုလ်ပုံအလယ်၌ လွန်စွာရဲရင့်တော်မူကြ၏၊ ကေသရာဇာခြင်္သေ့မင်းကဲ့သို့ ရဲရဲရင့်ရင့် စကားဆိုကြ၏၊ မည်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်မျှ မလည်မပတ်စေနိုင်သော ဓမ္မစကြာတရားတော်ကိုလည်း လည်ပတ်စေကုန်၏ (ဟော ကြားကုန်၏)။</p> <p>၁၂။ ဘုရားရှင်တို့သည် လူသုံးပါးတို့၏ ခရီးလမ်းညွှန်ဖြစ်ကြ၏။ ဘုရား၏ ကျေးဇူးတရား ဆယ့်ရှစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံကြကုန်၏၊ သုံးဆယ့်နှစ်ပါးသော ယောက်ျား မြတ်တို့၏ လက္ခဏာတော်ကြီးတို့နှင့်လည်း ပြည့်စုံတော်မူကြ၏၊ လက္ခဏာတော်ငယ် ရှစ်ဆယ်တို့နှင့်လည်း ပြည့်စုံတော်မူကြ၏။</p> <p>၁၃။ ဘုရားရှင်ဟူသမျှ ကိုယ်တော်အလုံးမှ တလံမျှလောက် ရောင်ခြည်တော် အမြဲထွက်လျက်ရှိ၏၊ ရဟန်းဟူသမျှတို့ထက် ကြီးမြတ်၏၊ ခပ်သိမ်းသော တရားကိုလည်း သိ၏၊ ကိလေသာအာသဝေါလည်း ကင်း၏၊ မာရ် ငါးပါးကိုလည်း အောင်ပြီးဖြစ်၏။</p> <p>၁၄။ ဘုရားရှင်တို့သည် များမြတ်သော ရောင်ခြည်တော်၊ ကြီးသောတန်ခိုး၊ ထွတ်မြတ်သောပညာ၊ စွမ်းသန်သောခွန်အား၊ အတိုင်းမသိသောကရုဏာ၊ စွဲမြဲသော လုံ့လတို့ကို ပိုင်တော်မူကြ၏၊ သတ္တဝါအများ၏ ကောင်းကျိုး ချမ်းသာကိုလည်း ဆောင်တော်မူတတ်ကြကုန်၏။</p> <p>၁၅။ မြတ်စွာဘုရားရှင်တို့သည် သတ္တဝါအပေါင်းတို့၏ မှီခိုရာ ကျွန်းသဖွယ်ဖြစ်၏ ကိုးကွယ်ရာလည်း ဖြစ်၏၊ တည်ရာလည်း ဖြစ်၏၊ စောင့်ရှောက်ရာလည်း ဖြစ်၏၊ ဘေးအန္တရာယ်မှ ပုန်းကွယ်ရာလည်း ဖြစ်၏၊ လားရောက်ရာလည်း ဖြစ်၏၊ ဆွေမျိုး</p> <br>စာမျက်နှာ-292 <hr> သဖွယ်လည်း ဖြစ်၏၊ အောက်မေ့ရာလည်း ဖြစ်၏၊ မြတ်စွာဘုရားရှင်တို့သည် မြတ်သောမှီရာလည်း မည်ပေ၏၊ သတ္တဝါတို့၏ အစီးအပွားကိုလည်း ရှာကြံလေ့ ရှိကြကုန်၏။</p> <p>၁၆။ ထိုဘုရားရှင်တိုင်းသည် နတ်တို့၏ လဲလျောင်းရာ၊ လူတို့၏မှီခိုရာ ဖြစ်ကြ ကုန်၏၊ အကျွန်ုပ်သည် ယောက်ျားဟူသမျှတို့ထက် သာလွန်မြင့်မြတ်တော်မူသော ထိုဘုရားရှင်တို့၏ ခြေတော်တို့ကို ဦးနှိမ်ရိုကျိုး ရှိခိုးပါ၏။</p> <p>၁၇။ အကျွန်ုပ်သည် အိပ်နေသောအခါ၌ ဖြစ်စေ၊ ထိုင်နေသောအခါ၌ဖြစ်စေ၊ ရပ်နေသောအခါ၌ ဖြစ်စေ၊ လမ်းသွားနေသောအခါ၌ ဖြစ်စေ၊ မည်သည့်အခါ၌ မဆို ထိုဘုရားရှင်တို့အား နှုတ်ဖြင့်လည်းကောင်း စိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း အမြဲ မပြတ် ရှိခိုးပါ၏။</p> <p>၁၈။ ကိလေသာအပူအပေါင်းကို ငြိမ်းအေးအောင် ပြုတော်မူတတ်ကြကုန် သော ဘုရားရှင်တို့သည် သင့်ကို ချမ်းသာအောင် မပြတ် စောင့်ရှောက်ပါစေသတည်း။ ဘုရားရှင်တို့၏ အစောင့်အရှောက်ကို ခံယူရသော သင်သည် ငြိမ်သက် ချမ်းမြေ့ ပါစေ၊ ဘေးအန္တရာယ်ခပ်သိမ်းမှ ကင်းလွတ်ပါစေ။</p> <p>၁၉။ သင်သည် အနာမရှိ ပကတိကျန်းမာသူ၊ ပူပန်ခြင်းကင်းသူ၊ ရန်သူဟူသမျှကို လွန်မြောက်နိုင်သူ၊ ငြိမ်းအေးချမ်းမြေ့သူ ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <p>၂၀။ ထိုဘုရားရှင်တို့သည် သီလ၊ သစ္စာ၊ ခန္တီ၊ မေတ္တာတို့၏ စွမ်းပကားဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့ကို အနာမရှိ ပကတိချမ်းသာအောင် အစဉ်သနားစောင့်ရှောက်ကြပါစေ ကုန်သတည်း။</p> <p>၂၁။ အရှေ့ မျက်နှာ အရပ်၌ တန်ခိုးကြီးသော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်တို့ ရှိကြကုန်၏။ ထိုနတ်တို့သည် ကျွန်ုပ်တို့ကို ပကတိချမ်းသာအောင် အစဉ်တစိုက် စောင့်ရှောက်ကြပါစေကုန် သတည်း။</p> <p>၂၂။ တောင်ဘက်အရပ်မျက်နှာ၌ တန်ခိုးကြီးသော ကုမ္ဘဏ်နတ်တို့ ရှိကြကုန်၏၊ ထိုနတ်တို့သည်လည်း ကျွန်ုပ်တို့ကို ပကတိချမ်းသာအောင် အစဉ်သဖြင့် စောင့်ရှောက်ကြပါစေကုန်သတည်း။</p> <p>၂၃။ အနောက်အရပ်မျက်နှာ၌ တန်ခိုးကြီးသော နဂါးတို့ရှိကြကုန်၏၊ ထိုနဂါး တို့သည်လည်း ကျွန်ုပ်တို့ကို အနာမရှိ ပကတိချမ်းသာအောင် အစဉ်စောင့်ရှောက် ကြပါစေကုန်သတည်း။</p> <br>စာမျက်နှာ-293 <hr> ၂၄။ မြောက်ဘက်အရပ်မျက်နှာ၌ တန်ခိုးကြီးသော ဘီလူးတို့သည် ရှိကြကုန်၏၊ ထိုဘီလူးတို့သည်လည်း ကျွန်ုပ်တို့ကို အစဉ်သဖြင့် စောင့်ရှောက်ကြပါစေကုန်သတည်း။</p> <p>၂၅။ အရှေ့အရပ်မျက်နှာ၌ ဂန္ဓဗ္ဗနတ်တို့ကို အစိုးရသော ဓတရဋ္ဌနတ်မင်း၊ တောင်အရပ်မျက်နှာ၌ ကုမ္ဘဏ်တို့ကို အစိုးရသော ဝိရူဠကနတ်မင်း၊ အနောက်အရပ် မျက်နှာ၌ နဂါးတို့ကို အစိုးရသော ဝိရူပက္ခနတ်မင်း၊ မြောက်အရပ်မျက်နှာ၌ ဘီလူးတို့ကို အစိုးရသော ကုဝေရနတ်မင်း။</p> <p>၂၆။ ထိုနတ်မင်းကြီးလေးယောက်တို့သည် လူတို့ကို စောင့်ရှောက်တတ်ကြကုန် ၏၊ အခြွေအရံလည်း များကုန်၏၊ ထိုနတ်မင်းကြီးတို့သည် ကျွန်ုပ်တို့ကို အနာမရှိ ပကတိ ချမ်းသာအောင် အစဉ်မပြတ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေကုန်သတည်း။</p> <p>၂၇။ ကောင်းကင်၌ တည်သော နတ်များ၊ မြေ၌တည်သော နတ်များ၊ နဂါးများ သည် တန်ခိုးအလွန်ကြီးကြသည်။ ထိုတန်ခိုးကြီး နတ်၊ နဂါးတို့သည် ကျွန်ုပ်တို့ကို အနာမရှိ ပကတိ ချမ်းသာအောင် အစဉ်မပြတ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေကုန်သတည်း။</p> <p>၂၈။ တန်ခိုးကြီးသော နတ်တို့သည် ဤဘုရားသာသနာတော်၌ နေကြကုန်၏၊ ထိုသာသနာစောင့်နတ်တို့သည်လည်း ကျွန်ုပ်တို့ကို အနာမရှိ ပကတိချမ်းသာအောင် အစဉ်မပြတ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေကုန်သတည်း။</p> <p>၂၉။ ဘေးရန်ခပ်သိမ်း ကင်းစေကုန်သတည်း၊ စိုးရိမ်ကြောင့်ကြ ကင်းစေကုန် သတည်း၊ အနာရောဂါဟူသမျှ ပျောက်စေကုန်သတည်း၊ သင့်အား အန္တရာယ်တစုံ တရာ မဖြစ်စေသတည်း၊ ချမ်းချမ်းသာသာနှင့် အသက်ရှည်စွာ နေရပါစေ သတည်း။</p> <p>၃၀။ ရတနာမြတ်သုံးပါးအား ရိုသေစွာ ရှိခိုးဆည်းကပ်လေ့ရှိသောသူ၊ သီလရှိသူ၊ သမာဓိရှိသူ၊ ပညာရှိသူတို့ကို အမြဲမပြတ် ရိုသေလေးစားတတ်သူသည် အသက်ရှည်၏၊ အဆင်းလှ၏၊ ချမ်းသာကြီးပွား၏၊ ခွန်အားဗလ တိုးတက်လေ၏၊ အသက်ရှည်ခြင်း၊ အဆင်းလှခြင်း၊ ချမ်းသာကြီးခြင်း၊ ခွန်အားကြီးခြင်း ဟူသော ဤကျေးဇူးတရား တို့သည် ထိုပုဂ္ဂိုလ်အဖို့ ထာဝစဉ် တိုးတက်လျက်သာ နေကြကုန်သတည်း။</p> <br>စာမျက်နှာ-294 <hr> <h3>(ဂ) အာဋာနာဋိယသုတ် ပါဠိတော်</h3> ၁။ အပ္ပသန္နေဟိ နာထဿ၊ သာသနေ သာဓုသမ္မတေ။ အမနုဿေဟိ စဏ္ဍေဟိ၊ သဒါ ကိဗ္ဗိသကာရိဘိ။<br> ၂။ ပရိသာနံ စတဿန္နံ၊ အဟိံသာယ စ ဂုတ္တိယာ။ ယံ ဒေသေသိ မဟာဝီရော၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br> ၃။ ဝိပဿိဿ စ နမတ္ထု၊ စက္ခုမန္တဿ သိရီမတော။ သိခိဿပိ စ နမတ္ထု၊ သဗ္ဗဘူတာနုကမ္ပိနော။<br> ၄။ ဝေဿဘုဿ စ နမတ္ထု၊ နှာတကဿ တပဿိနော။ နမတ္ထု ကကုသန္ဓဿ၊ မာရသေနာပမဒ္ဒိနော။<br> ၅။ ကောဏာဂမနဿ နမတ္ထု၊ ဗြာဟ္မဏဿ ဝုသီမတော။ ကဿပဿ စ နမတ္ထု၊ ဝိပ္ပမုတ္တဿ သဗ္ဗဓိ။</p> <p>၆။ အင်္ဂီရသဿ နမတ္ထု၊ သကျပုတ္တဿ သိရီမတော။ ယော ဣမံ ဓမ္မံ ဒေသေသိ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာပနူဒနံ။</p> <p>၇။ ယေ စာပိ နိဗ္ဗုတာ လောကေ၊ ယထာဘူတံ ဝိပဿိသုံ။ တေ ဇနာ အပိသုဏာထ၊ မဟန္တာ ဝီတသာရဒါ။<br> ၈။ ဟိတံ ဒေဝမနုဿာနံ၊ ယံ နမဿန္တိ ဂေါတမံ။ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ၊ မဟန္တံ ဝီတသာရဒါ။</p> <p>၉။ ဧတေ စညေ စ သမ္ဗုဒ္ဓါ၊ အနေကသတကောဋိယော။ သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ သမသမာ၊ သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ မဟိဒ္ဓိကာ။</p> <p>၁၀။ သဗ္ဗေ ဒသဗလူပေတာ၊ ဝေသာရဇ္ဇေဟု’ ပါဂတာ။ သဗ္ဗေ တေ ပဋိဇာနန္တိ၊ အာသဘံ ဌာန မုတ္တမံ။</p> <p>၁၁။ သီဟနာဒံ နဒန္တေ တေ၊ ပရိသာသု ဝိသာရဒါ။ ဗြဟ္မစက္ကံ ပဝတ္တေန္တိ၊ လောကေ အပ္ပဋိဝတ္တိယံ။</p> <p>၁၂။ ဥပေတာ ဗုဒ္ဓဓမ္မေဟိ၊ အဋ္ဌာရသဟိ နာယကာ။ ဗာတ္တိံသလက္ခဏူပေတာ၊ သီတာနုဗျဉ္ဇနာဓရာ။</p> <p>၁၃။ ဗျာမပ္ပဘာယ သုပ္ပဘာ၊ သဗ္ဗေ တေ မုနိကုဉ္ဇရာ။ ဗုဒ္ဓါ သဗ္ဗညုနော ဧတေ၊ သဗ္ဗေ ခီဏာသဝါ ဇိနာ။</p> <br>စာမျက်နှာ-295 <hr> ၁၄။ မဟာပဘာ မဟာတေဇာ၊ မဟာပညာ မဟဗ္ဗလာ။ မဟာကာရုဏိကာ ဓီရာ၊ သဗ္ဗေသာနံ သုခါဝဟာ။<br> ၁၅။ ဒီပါ နာထာ ပတိဋ္ဌာ စ၊ တာဏာ စ ပါဏိနံ။ ဂတီ ဗန္ဓု မဟေဿာသာ၊ သရဏာ စ ဟိတေသိနော။<br> ၁၆။ သဒေဝကဿ လောကဿ၊ သဗ္ဗေ ဧတေ ပရာယဏာ။ တေသာဟံ သိရသာ ပါဒေ၊ ဝန္ဒာမိ ပုရိသုတ္တေမ။<br> ၁၇။ ဝစသာ မနသာ စေဝ၊ ဝန္ဒာမေ တေ တထာဂတေ။ သယနေ အာသနေ ဌာနေ၊ ဂမနေ စာပိ သဗ္ဗဒါ။</p> <p>၁၈။ သဒါ သုခေန ရက္ခန္တု၊ ဗုဒ္ဓါ သန္တိကရာ တုဝံ။ တေဟိ တွံ ရက္ခိတော သန္တော၊ မုတ္တော သဗ္ဗဘယေဟိ စ။</p> <p>၁၉။ သဗ္ဗရောဂါ ဝိနီမုတ္တော၊ သဗ္ဗသန္တာပဝဇ္ဇိတော။ သဗ္ဗဝေရ မတိက္ကန္တော၊ နိဗ္ဗုတော စ တုဝံ ဘဝ။</p> <p>၂၀။ တေသံ သစ္စေန သီလေန၊ ခန္တီမေတ္တာဗလေန စ။ တေပိ အမှေ [နု]ရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</p> <p>၂၁။ ပုရတ္ထိမသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ဘူတာ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</p> <p>၂၂။ ဒက္ခိဏသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ဒေဝါ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</p> <p>၂၃။ ပစ္ဆိမသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ နာဂါ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</p> <p>၂၄။ ဥတ္တရသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ယက္ခာ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</p> <p>၂၅။ ပုရတ္ထိမေန ဓတရဋ္ဌော၊ ဒက္ခိဏေန ဝိရူဠကော။ ပစ္ဆိမေန ဝိရူပက္ခော၊ ကုဝေရော ဥတ္တရံ ဒိသံ။</p> <p>၂၆။ စတ္တာရော တေ မဟာရာဇာ၊ လောကပါလာ ယသဿိနော။ တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</p> <p>၂၇။ အာကာသဋ္ဌာ စ ဘူမဋ္ဌာ၊ ဒေဝါ နာဂါ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</p> <br>စာမျက်နှာ-296 <hr> ၂၈။ ဣဒ္ဓိမန္တော ဝ ယေ ဒေဝါ၊ ဝသန္တာ ဣဓ သာသနေ။ တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</p> <p>၂၉။ သဗ္ဗီတိယော ဝိဝဇ္ဇန္တု၊ သောကော ရောဂေါ ဝိနဿတု။ မာ တေ ဘဝန္တန္တရာယာ၊ သုခီ ဒီဃာယုကော ဘဝ။</p> <p>၃၀။ အဘိဝါဒနသီလိဿ၊ နိစ္စံ ဝုဍ္ဎာပစာယိနော။ စတ္တာရော ဓမ္မာ ဝဍ္ဎန္တိ၊ အာယု ဝဏ္ဏော သုခံ ဗလံ။</p> <p>အာဋာနာဋိယသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</p> <h3>၉--အင်္ဂုလိမာလသုတ်</h3> <h3>အင်္ဂုလိမာလသုတ် ရွတ်ဖတ်ရခြင်းအကျိုး</h3> <p>မီးဖွားရခက်နေသော ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်လောင်းတို့အား သားဖွားရလွယ်ကူစေသည်။ ဤပရိတ်ရေကို တိုက်ပေးနိုင်သည်။ ဖွားခါနီးမှ ရွတ်သည်ထက် နေ့စေ့လစေ့ ဖွားခါနီးလာလျှင် မပြတ် ရွတ်ပေးသင့်သည်။ တိရစ္ဆာန်များ မွေးဖွားရလွယ်အောင်လည်း ဤပရိတ်ဖြင့်ပင် ကူညီနိုင်ပေသည်။</p> <h3>အင်္ဂုလိမာလသုတ် မြန်မာပြန်</h3> <p>၁။ ဤအင်္ဂုလိမာလ ပရိတ်တော်ကို ရွတ်ဖတ်သော မထေရ်မြတ်တို့၏ ထိုင်သည့် နေရာကို ဆေးကြောသည့် ရေသည်ပင်လျှင် ဘေးရန် ဟူသမျှကို ပျောက်ကင်းစေတတ်၏။</p> <p>၂။ အင်္ဂုလိမာလပရိတ်တော်သည် ကိုယ်ဝန်သားကို ချမ်းသာလွယ်ကူစွာ ချက်ချင်း ဖွားစေနိုင်သော အစွမ်းရှိ၏၊ အင်္ဂုလိမာလအမည်ရှိသော မထေရ်အတွက် မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားသော ပရိတ်တော်ဖြစ်၏။ အာယုကပ်ပတ်လုံးလည်း တည်၏၊ တန်ခိုးလည်း အလွန်ကြီး၏၊ ထိုပရိတ်ကို ယခုအခါ ကျွန်ုပ်တို့ စုပေါင်းရွတ်ဆိုကြပါစို့။</p> <p>၃။ “အို-နှမ ငါသည် အရိယာဇာတ် ရဟန်းမြတ်ဖြစ်သောအခါမှ စ၍ သေစေလိုသော စေတနာဖြင့် သတ္တဝါတစ်ကောင်ကောင်ကို သတ်ဖူးသည်ဟု ငါမသိပေ” ထိုသို့မှန်သော သစ္စာစကားကြောင့် သင့်အား ချမ်းသာပါစေ၊ ကိုယ်ဝန်သားလည်း ချမ်းသာပါစေ။</p> <br>စာမျက်နှာ-297 <hr> <h3>(၉) အင်္ဂုလိမာလသုတ် ပါဠိတော်</h3> ၁။ ပရိတ္တံ ယံ ဘဏန္တဿ၊ နိသိန္နဋ္ဌာနဓောဝနံ။ ဥဒကမ္ပိ ဝိနာသေတိ၊ သဗ္ဗမေဝ ပရိဿယံ။</p> <p>၂။ သောတ္ထိနာ ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနံ၊ ယဉ္စ သာဓေတိ တင်္ခဏေ။ ထေရဿင်္ဂုလိမာလဿ၊ လောကနာထေန ဘာသိတံ။ ကပ္ပဋ္ဌာယိ မဟာတေဇံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</p> <p>၃။ ယတော ဟံ ဘဂိနိ အရိယာယ ဇာတိယာ ဇာတော။ နာဘိဇာနာမိ သဉ္စိစ္စ ပါဏံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေတာ။ တေန သစ္စေန သောတ္ထိ တေ ဟောတု သောတ္ထိ ဂဗ္ဘဿ။</p> <p>အင်္ဂုလိမာလသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</p> <h3>၁၀-ဗောဇ္ဈင်သုတ်</h3> <h3>ဗောဇ္ဈင်သုတ်ရွတ်ဖတ်ရခြင်းအကျိုး</h3> <p>လူမမာများကို ရောဂါသက်သာလာစေသည်။ ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်။ ဆေးရုံများတွင် အထူးရွတ်သင့်သည်။ ပင်ရင်း ဗောဇ္ဈင်သုတ် သုံးသုတ်ကို တွဲ၍ရွတ်လျှင် ပို၍ကောင်းသည်။</p> <h3>ဗောဇ္ဈင်သုတ် မြန်မာပြန်</h3> <p>၁။ ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး မြတ်တရားသည် သံသရာ၌ ကျင်လည်နေကြရသော သူတို့၏ ဆင်းရဲဒုက္ခကို သက်သာပျောက်ကင်းစေနိုင်၏၊ ထကြွသောင်းကျန်းလာသော ကိလေသာတို့ကိုလည်း နိုင်ကွပ်ဆုံးမနိုင်၏၊ အရဟတ္တမဂ်၏ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းလည်း ဖြစ်ပေ၏။</p> <p>၂။ သတ္တဝါတို့သည် ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး မြတ်တရားကို ဒိဋ္ဌသိမြင်ကြပါလျှင် ဘဝသုံးပါးမှ ကျွတ်လွတ်ကြကုန်၏၊ မြတ်ရာသို့လည်း ရောက်ကုန်၏၊ ပဋိသန္ဓေ နေရသည့် ဘေး၊ အိုရသည့် ဘေး၊ နာရသည့် ဘေး၊ သေရသည့် ဘေးတို့ ကင်းသော နိဗ္ဗာန်သို့လည်း ရောက်ကြရကုန်၏။</p> <p>၃။ ဆိုခဲ့ပြီးသော ဂုဏ်ကျေးဇူးတို့နှင့်သာမက အခြားသောဂုဏ်ကျေးဇူးတို့နှင့် ပြည့်စုံသည့်အပြင် ဆေးလည်းဖြစ် မန္တရားလည်းဖြစ်သော ဤဗောဇ္ဈင်သုတ် ပရိတ်တော်ကို ကျွန်ုပ်တို့ စုပေါင်းရွတ်ဆိုကြပါကုန်စို့။</p> <br>စာမျက်နှာ-298 <hr> ၄-၅။ ဗောဓိဉာဏ်၏ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းဖြစ်ကုန်သော သတိ၊ ပညာ(ဓမ္မဝိစယ)၊ ဝီရိယ၊ ပီတိ၊ ပဿဒ္ဓိ၊ သမာဓိ၊ ဥပေက္ခာ ဤတရား ခုနစ်ဖြာတို့ကို ဗောဇ္ဈင်တရားများ ဖြစ်ကြသည်ဟူ၍ တရားအားလုံးကို သိမြင်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားက ထုတ်ဖော်ဟောကြားပေ၏ ထိုဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါးကို ပွားများအပ်ကုန်၏၊ ထပ်၍ ထပ်၍ ပွားများအပ်ကုန်၏။</p> <p>၆။ ဤဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး တရားမြတ်စွာကို ပွားများသည်ရှိသော် တရားထူး တရားမြတ်တို့ကိုလည်း တိုးတက်သိစေနိုင်သည့် အကျိုးရှိ၏၊ ကိလေသာ ငြိမ်အေးခြင်းအကျိုးလည်းရှိ၏၊ အရဟတ္တမဂ်ကို ရရှိခြင်းအကျိုးလည်းရှိ၏။</p> <p>ဤသို့ မှန်သော စကားကို ဆိုသဖြင့် သင့်အား အခါခပ်သိမ်း စီးပွား ချမ်းသာ ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <p>၇။ အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် မကျန်းမာသဖြင့် ဆင်းရဲဒုက္ခရောက်ရသော ရှင်မောဂ္ဂလာန်နှင့် ရှင်မဟာကဿပမထေရ် နှစ်ပါးအား ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး တရား မြတ်စွာကို ဟောကြားတော်မူခဲ့၏။</p> <p>၈။ ထိုမထေရ်နှစ်ပါးသည် ဗောဇ္ဈင်တရားတော်ကို လွန်စွာနှစ်သက်ကြသည့်အတွက် တရားနာဆဲ ခဏမှာပင် အနာရောဂါမှ သက်သာပျောက်ကင်းခဲ့ရလေသည်။ ဤသို့ မှန်သော စကားကို ဆိုသဖြင့် သင့်အား အခါခပ်သိမ်း စီးပွား ချမ်းသာ ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <p>၉။ အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားကိုယ်တိုင် အနာရောဂါ ဖိစီးနှိပ်စက်ခြင်းကို ခံတော်မူရ၏၊ ထိုအခါ စုန္ဒမထေရ်မြတ်ကို ရိုသေစွာ ဗောဇ္ဈင်တရား ဟောစေပြီး မြတ်စွာဘုရား နာကြားတော်မူသည်။</p> <p>၁၀။ ဗောဇ္ဈင်တရားကို နှစ်လိုတော်မူ၍ ဟောသော ခဏမှာပင် အနာပျောက်ကင်းလေသည်။<br> ဤသို့ မှန်သော စကားကို ဆိုသဖြင့် သင့်အား စီးပွားချမ်းသာ အမြဲ ဖြစ်ထွန်းပါစေသတည်း။</p> <p>၁၁။ မဟာကဿပထေရ်၊ မဟာမောဂ္ဂလာန်ထေရ်နှင့် ဘုရားရှင်တို့အား အနာရောဂါတို့ ကင်းပျောက်ကြကုန်၏၊ မဂ်ဖြင့် ပယ်အပ်သော ကိလေသာတို့ကဲ့သို့ အနာရောဂါတို့သည် နောက်ထပ် မဖြစ်နိုင်ကြတော့ပေ။</p> <br>စာမျက်နှာ-299 <hr> ဤသို့ မှန်သောစကားကို ဆိုသဖြင့် သင့်အား ထာဝရချမ်းသာခြင်း ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <h3>(၁၀) ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်ပါဠိတော်</h3> <p>၁။ သံသာရေ သံသရန္တာနံ၊ သဗ္ဗဒုက္ခဝိနာသနေ။ သတ္တ ဓမ္မေ စ ဗောဇ္ဈင်္ဂေ၊ မာရသေနာပမဒ္ဒနေ။</p> <p>၂။ ဗုဇ္ဈိတွာ ယေ စိမေ သတ္တာ၊ တိဘဝါ မုတ္တကုတ္တမာ။ အဇာတိ မဇရာဗျာဓိ၊ အမတံ နိဗ္ဘယံ ဂတာ။</p> <p>၃။ ဧ၀မာဒိဂုဏူပေတံ၊ အနေကဂုဏသင်္ဂဟံ။ ဩသဓဉ္စ ဣမံ မန္တံ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂဉ္စ ဘဏာမ ဟေ။</p> <p>၄။ ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ သတိသင်္ခါတော၊ ဓမ္မာနံ ဝိစယော တထာ။ ဝီရိယံ ပီတိ ပဿဒ္ဓိ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ စ တထာ' ပရေ။</p> <p>၅။ သမာဓုပေက္ခာ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ၊ သတ္တေ' တေ သဗ္ဗဒဿိနာ။ မုနိနာ သမ္မဒက္ခာတာ၊ ဘာဝိတာ ဗဟုလီကတာ။</p> <p>၆။ သံဝတ္တန္တိ အဘိညာယ၊ နိဗ္ဗာနာယ စ ဗောဓိယာ။ ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</p> <p>၇။ ဧကသ္မိံ သမယေ နာထော၊ မောဂ္ဂလ္လာနဉ္စ ကဿပံ။ ဂိလာနေ ဒုက္ခိတေ ဒိသွာ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂေ သတ္တ ဒေသယိ။</p> <p>၈။ တေ စ တံ အဘိနန္ဒိတွာ၊ ရောဂါ မုစ္စိသု တင်္ခဏေ။ ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</p> <p>၉။ ဧကဒါ ဓမ္မရာဇာပိ၊ ဂေလညေနာ' ဘိပီဠိတော။ စုန္ဒတ္ထေရေန တံယေဝ၊ ဘဏာပေတွာန သာဒရံ။</p> <p>၁၀။ သမ္မောဒိတွာန အာဗာဓာ၊ တမှာ ဝုဋ္ဌာသိ ဋ္ဌာနသော။ ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</p> <p>၁၁။ ပဟီနာ တေ စ အာဗာဓာ၊ တိဏ္ဏန္နမ္ပိ မဟေသိနံ။ မဂ္ဂဟတာ ကိလေသာဝ၊ ပတ္တာ' နုပ္ပတ္တိဓမ္မတံ။ ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</p> <p>ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-300 <hr> <h3>၁၁-ပုဗ္ဗဏှသုတ်</h3></p> <h3>ပုဗ္ဗဏှသုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး</h3> <p>ဂြိုဟ်ဆိုး၊ နိမိတ်ဆိုး၊ အိပ်မက်ဆိုးတို့ကို ကင်းစေနိုင်သည်၊ ကံဇာတာနိမ့်နေခိုက် အထူးရွတ်ဆိုရန် သင့်သည်၊ လုပ်သမျှ အရာနှင့် အကြောင်းကြောင်း အထစ်ထစ် အငေါ့ငေါ့ဖြစ်နေလျှင် ဤသုတ်ကို အထူးရွတ်သင့်သည်။ အရေးကြီးသော ကိစ္စတစ်ခုခုကို အောင်မြင်အောင် ဆောင်ရွက်လိုသောအခါ မသွားမီ ဤသုတ်ကို သရဇ္ဈာယ်ပါ၊ မုချအောင်ပါလိမ့်မည်။</p> <h3>ပုဗ္ဗဏှသုတ် မြန်မာပြန်</h3> <p>၁။ မကောင်းသော နိမိတ်၊ မကောင်းသော အမင်္ဂလာ၊ မနှစ်သက်ဖွယ် ဖြစ်သော ငှက်ဆိုးသံ၊ မကောင်းသော ဂြိုဟ်စီးဂြိုဟ်နင်း၊ မနှစ်သက်စရာ အိပ်မက်ဆိုး စသည်တို့သည် မြတ်စွာဘုရား၏ ကြီးမြတ်သော အာနုဘော်တော်ကြောင့် မကျမရောက် ကင်းပျောက်ပါစေသတည်း။</p> <p>၂။ မကောင်းသော နိမိတ်၊ မကောင်းသော အမင်္ဂလာ၊ မနှစ်သက်ဖွယ်ဖြစ်သော ငှက်ဆိုးသံ၊ မကောင်းသော ဂြိုဟ်စီးဂြိုဟ်နင်း၊ မနှစ်သက်စရာ အိပ်မက်ဆိုး စသည်တို့သည် တရားတော်၏ ကြီးမြတ်သော အာနုဘော်တော်ကြောင့် မကျမရောက် ကင်းပျောက်ပါစေသတည်း။</p> <p>၃။ မကောင်းသော နိမိတ်၊ မကောင်းသော အမင်္ဂလာ၊ မနှစ်သက်ဖွယ် ဖြစ်သော ငှက်ဆိုးသံ၊ မကောင်းသော ဂြိုဟ်စီးဂြိုဟ်နင်း၊ မနှစ်သက်စရာ အိပ်မက်ဆိုး စသည်တို့သည် မြတ်စွာဘုရား၏ တပည့်သား သံဃာတော်၏ ကြီးမြတ်သော အာနုဘော်တော်ကြောင့် မကျမရောက် ကင်းပျောက်ပါစေသတည်း။</p> <p>၄။ ဒုက္ခရောက်နေကြသူအားလုံး ဒုက္ခကင်းကြပါစေ၊ ဘေးတွေ့နေကြသူ အားလုံး ထိုဘေးအန္တရာယ်မှ လွတ်ကင်းကြပါစေ။ စိုးရိမ်သောကဖြစ်နေကြသူအားလုံး စိုးရိမ်သောက ကင်းကြပါစေ။</p> <p>၅။ အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့ပြီးသော စကားစဉ်ဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့သည် ကောင်းမှုကို ဆည်းပူးခဲ့ကြပါသည်။ ဤသည်ကို နတ်အပေါင်းတို့က ဝမ်းမြောက် ဝမ်းသာ သာဓုခေါ်ကြပါကုန်။</p> <br>စာမျက်နှာ-301 <hr> ၆။ အရာရာပြည့်စုံမှု ချမ်းသာမှု ရှိလာအောင် ယုံယုံကြည်ကြည်ဖြင့် လှူဒါန်းကြပါ။ အကျင့်သီလ စောင့်ထိန်းကြပါ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းဘာဝနာ ပွားများကြပါ၊ ယခုအခါ၌ တရားနာ ရောက်နေကြသော နတ်အပေါင်းတို့ ပြန်သွားနိုင်ကြပါပြီ။</p> <p>၇။ အားတော်ဆယ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူကြကုန်သော မြတ်စွာဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ ဘုရားငယ်၊ ရဟန္တာအရှင်သူမြတ်တို့၏ ဉာဏဗလစွမ်းရည် တန်ခိုးဖြင့် အရပ်ထက်ဝန်းကျင်မှ အစောင့်အရှောက်ကို ဖွဲ့ပါ၏။</p> <p>၈။ လူ့ပြည်၊ နဂါးပြည်၊ ဂဠုန်ပြည်၊ နတ်ပြည်တို့၌ရှိသော ရတနာတို့သည် ဘုရားတည်းဟူသော ရတနာနှင့် မတူချေ၊ ထိုရတနာတို့ထက် ဘုရားရတနာ သည်သာလျှင် ပို၍ မြတ်၏၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါအများ ချမ်းသာ ကြပါစေသတည်း။</p> <p>၉။ လူ့ပြည်၊ နဂါးပြည်၊ ဂဠုန်ပြည်၊ နတ်ပြည်တို့၌ရှိသော ရတနာတို့သည် တရားတည်းဟူသော ရတနာနှင့် မတူချေ၊ ထိုရတနာတို့ထက် တရားရတနာ သည်သာလျှင် ပို၍ မြတ်၏၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါအများ ချမ်းသာ ကြပါစေသတည်း။</p> <p>၁၀။ လူ့ပြည်၊ နဂါးပြည်၊ ဂဠုန်ပြည်၊ နတ်ပြည်တို့၌ရှိသော ရတနာတို့သည် သံဃာတည်းဟူသော ရတနာနှင့် မတူချေ၊ ထိုရတနာတို့ထက် သံဃာရတနာ သည်သာလျှင် ပို၍ မြတ်၏၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါအများ ချမ်းသာ ကြပါစေသတည်း။</p> <p>၁၁။ သင့်အား မင်္ဂလာခပ်သိမ်း ပြည့်စုံပါစေ၊ နတ်တို့က သင့်ကို စောင့်ရှောက် ပါစေ။ အားလုံးသော မြတ်စွာဘုရားတို့၏ တန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော်တော် ကြောင့် သင့်အား ချမ်းသာသုခ ထာဝရ ပြည့်စုံပါစေ။</p> <p>၁၂။ သင့်အား မင်္ဂလာခပ်သိမ်း ပြည့်စုံပါစေ၊ နတ်တို့က သင့်ကို စောင့်ရှောက် ပါစေ၊ အားလုံးသော တရားတော်တို့၏ တန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော်တော် ကြောင့် သင့်အား ချမ်းသာသုခ ထာဝရ ပြည့်စုံပါစေ။</p> <p>၁၃။ သင့်အား မင်္ဂလာခပ်သိမ်း ပြည့်စုံပါစေ၊ နတ်တို့က သင့်ကို စောင့်ရှောက် ပါစေ၊ အားလုံးသော သံဃာတော်တို့၏ တန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော်တော် ကြောင့် သင့်အား ချမ်းသာသုခ ထာဝရ ပြည့်စုံပါစေ။</p> <br>စာမျက်နှာ-302 <hr> ၁၄။ မဟာကာရုဏာရှင် မြတ်စွာဘုရားသည် ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသားအပေါင်း၏ အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာ ပါရမီတော်ကို ဖြည့်ကျင့်တော်မူခဲ့သဖြင့် မြတ်လှစွာသော အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်သို့ ရောက်တော်မူခဲ့လေပြီ၊ ထိုသို့ မှန်သော သစ္စာစကားကို ဆိုရသောကြောင့် သင့်အား စီးပွားချမ်းသာ တိုးတက်ဖြစ်ထွန်း ပါစေသတည်း။</p> <p>၁၅။ သာကီဝင် မင်းအပေါင်းတို့၏ နှစ်သက် ဝမ်းမြောက်ခြင်းကို တိုးပွားစေသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဗောဓိပင်ရင်း၌ မာရ်ငါးပါးကို အောင်မြင်တော်မူသကဲ့သို့ ထို့အတူ သင့်အား အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်စေသတည်း၊ အောင်သင့် အောင်အပ်သော မင်္ဂလာဟူသမျှ သင့်အား အောင်မြင် ရရှိပါစေသတည်း။</p> <p>၁၆။ သဗ္ဗညုဘုရားအဆူဆူတို့ ဗုဒ္ဓါဘိသေက မင်္ဂလာ ခံယူရာလည်းဖြစ်သော ကမ္ဘာမြေအပြင်၌ အထူးတင့်တယ်၍ မြေတကာတို့၏ အဦးအထိပ်လည်း ဖြစ်သော အပရာဇိတပလ္လင်တော်၌ မြတ်စွာဘုရားသည် လူသုံးပါးတို့ထက် မြတ်သော ဘုရားအဖြစ်သို့ ရောက်သဖြင့် ဝမ်းမြောက်တော်မူခဲ့လေပြီ။</p> <p>၁၇။ ဤနည်းအတူ သင့်အားလည်း နက္ခတ်ကောင်းကြုံပါစေ၊ မင်္ဂလာကောင်း ရှိပါစေ၊ ချမ်းမြေ့စွာ နံနက်မိုးသောက် အလင်းရောက်ပါစေ၊ ကောင်းစွာ တိုးတက်ပါစေ၊ စက္ကန့်တိုင်း၊ မိနစ်တိုင်း၊ နာရီတိုင်း ကောင်းကျိုးချမ်းသာ မင်္ဂလာနှင့် ပြည့်စုံပါစေ၊ အကျင့်မြတ်ကို မပြတ်ကျင့်ကြံနေသော သူတော်ကောင်း တို့အား ကောင်းစွာ ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်ပါစေသတည်း။</p> <p>၁၈။ မြတ်သော ကိုယ်အမှု၊ မြတ်သောနှုတ်အမှု၊ မြတ်သောစိတ်အမှု ရှိပါစေ။ ကောင်းမြတ်သော ကာယကံမှု၊ ဝစီကံမှု၊ မနောကံမှုတို့၌ သင်၏ စိတ်ကို ဆောက်တည်နိုင်ပါစေသတည်း။</p> <p>၁၉။ လူခပ်သိမ်း၊ နတ်ခပ်သိမ်းတို့သည် မြတ်သော အမှုကိစ္စတို့ကို ဆောင်ရွက် ကြသည့်အတွက် မြတ်သော အကျိုးတရားတို့ကို ရကြကုန်၏၊ မြတ်သော အကျိုး တရားကို ရရှိသော သူတို့သည် ချမ်းချမ်းသာသာ ရှိကြကုန်၏၊ ထိုသူတို့သည် ဘုရားသာသနာ၌ ကြီးပွားတိုးတက်လာကြကုန်၏။ ထိုသူတို့သည် မိမိတို့ အဆွေ အမျိုးတို့နှင့်အတူ ကျန်းမာချမ်းသာကြပါစေကုန်သော်။</p> <h3>(၁၁) ပုဗ္ဗဏှသုတ်ပါဠိတော်</h3> <p>၁။ ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊ ယော စာမနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။ ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဝိနာသ မေန္တု။</p> <br>စာမျက်နှာ-303 <hr> ၂။ ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊ ယော စာမနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။ ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊ ဓမ္မာနုဘာဝေန ဝိနာသ မေန္တု။</p> <p>၃။ ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊ ယော စာမနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။ ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊ သံဃာနုဘာဝေန ဝိနာသ မေန္တု။</p> <p>၄။ ဒုက္ခပ္ပတ္တာ စ နိဒ္ဒုက္ခာ၊ ဘယပ္ပတ္တာ စ နိဗ္ဘယာ။ သောကပ္ပတ္တာ စ နိဿောကာ၊ ဟောန္တု သဗ္ဗေပိ ပါဏိနော။</p> <p>၅။ ဧတ္တာဝတာ စ အမှေဟိ၊ သမ္ဘတံ ပုညသမ္ပဒံ။ သဗ္ဗေ ဒေဝါနုမောဒန္တု၊ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသိဒ္ဓိယာ။</p> <p>၆။ ဒါနံ ဒဒန္တု သဒ္ဓါယ၊ သီလံ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။ ဘာဝနာဘိရတာ ဟောန္တု၊ ဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ ဂတာ။</p> <p>၇။ သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ ဗလပ္ပတ္တာ၊ ပစ္စေကာနဉ္စ ယံ ဗလံ။ အရဟန္တာနဉ္စ တေဇေန၊ ရက္ခံ ဗန္ဓာမိ သဗ္ဗသော။</p> <p>၈။ ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။ န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ။ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၉။ ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။ န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ။ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၀။ ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။ န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ။ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</p> <p>၁၁။ ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။ သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</p> <br>စာမျက်နှာ-304 <hr> ၁၂။ ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။ သဗ္ဗဓမ္မာနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။<br> ၁၃။ ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။ သဗ္ဗသံဃာနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</p> <p>၁၄။ မဟာကာရုဏိကော နာထော၊ ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။ ပူရေတွာ ပါရမီ သဗ္ဗာ၊ ပတ္တော သမ္ဗောဓိမုတ္တမံ။ ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</p> <p>၁၅။ ဇယန္တော ဗောဓိယာ မူလေ၊ သကျာနံ နန္ဒိဝဍ္ဎနော။ ဧဝမေဝ ဇယော ဟောတု၊ ဇယဿု ဇယမင်္ဂလေ။</p> <p>၁၆။ အပရာဇိတပလ္လင်္ကေ၊ သီသေ ပုထုဝိပုက္ခလေ။ အဘိသေကေ သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနံ၊ အဂ္ဂပ္ပတ္တော ပမောဒတိ။</p> <p>၁၇။ သုနက္ခတ္တံ သုမင်္ဂလံ၊ သုပ္ပဘာတံ သုဟုဋ္ဌိတံ။ သုခဏော သုမုဟုတ္တော စ၊ သုယိဋ္ဌံ ဗြဟ္မစာရိသု။</p> <p>၁၈။ ပဒက္ခိဏံ ကာယကမ္မံ၊ ဝါစာကမ္မံ ပဒက္ခိဏံ။ ပဒက္ခိဏံ မနောကမ္မံ၊ ပဏိဓိ တေ ပဒက္ခိဏေ။</p> <p>၁၉။ ပဒက္ခိဏာနိ ကတွာန၊ လဘန္တတ္ထ ပဒက္ခိဏေ။ တေ အတ္တလဒ္ဓါ သုခိတာ၊ ဝိရူဠာ ဗုဒ္ဓသာသနေ။ အရောဂါ သုခိတာ ဟောထ၊ သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။</p> <p>ပုဗ္ဗဏှသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</p> <h3>(၈) အဘိဏှသုတ်ပါဠိတော်နှင့် မြန်မာပြန်</h3> <h3>အဘိဏှသုတ် မြန်မာပြန်</h3> <p>ရဟန်းတို့-မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ် ဆင်ခြင်အပ်သော အကြောင်းတို့သည် ဤငါးမျိုးတို့တည်း။<br> အဘယ်ငါးမျိုးတို့နည်းဟူမူ--<br> “(ငါသည်) အိုခြင်းသဘောရှိ၏၊ အိုခြင်းသဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်ချေ”ဟူ၍ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ်ဆင်ခြင်အပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-305 <hr> “နာခြင်းသဘောရှိ၏၊ နာခြင်းသဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်ချေ”ဟူ၍ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ် ဆင်ခြင်အပ်၏။ “သေခြင်းသဘောရှိ၏။ သေခြင်းသဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်ချေ”ဟူ၍ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ် ဆင်ခြင်အပ်၏။</p> <p>“ငါ၏ ချစ်မြတ်နိုးအပ်သော အရာအားလုံးတို့နှင့် ရှင်ကွဲ ကွဲရခြင်း၊ သေကွဲ ကွဲရခြင်းသည် ဖြစ်ချေမည်”ဟူ၍ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ် ဆင်ခြင်အပ်၏။</p> <p>“(ငါသည်) ကံသာလျှင် မိမိဥစ္စာရှိ၏၊ ကံ၏ အမွေခံဖြစ်၏၊ ကံသာလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ကံသာလျှင် အဆွေအမျိုးရှိ၏၊ ကံသာလျှင် ကိုးကွယ်မှီခိုရာရှိ၏၊ ကောင်းသည်ဖြစ်စေ၊ မကောင်းသည်ဖြစ်စေ ငါပြုမိသော ကံ၏ အမွေခံသာ ဖြစ်ရပေမည်”ဟူ၍ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ် ဆင်ခြင်အပ်၏။</p> <h3>အဘိဏှသုတ်ပါဠိတော်</h3> <p>ပဉ္စမာနိ ဘိက္ခဝေ ဌာနာနိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗာနိ ဣတ္ထိယာ ဝါ ပုရိသေန ဝါ ဂဟဋ္ဌေန ဝါ ပဗ္ဗဇိတေန ဝါ။</p> <p>ကတမာနိ ပဉ္စ-<br> (၁) ဇရာဓမ္မောမှိ၊ ဇရံ အနတီတောတိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗံ။<br> (၂) ဗျာဓိဓမ္မောမှိ၊ ဗျာဓိံ အနတီတောတိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗံ။<br> (၃) မရဏဓမ္မောမှိ၊ မရဏံ အနတီတောတိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗံ။<br> (၄) သဗ္ဗေဟိ မေ ပိယေဟိ မနာပေဟိ နာနာဘာဝေါ ဝိနာဘာဝေါမှီတိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗံ။</p> <p>(၅) ကမ္မဿကောမှိ ကမ္မဒါယာဒေါ ကမ္မယောနိ ကမ္မဗန္ဓု ကမ္မပ္ပဋိဿရဏော၊ ယံ ယံ ကမ္မံ ကရိဿာမိ ကလျာဏံ ဝါ ပါပကံ ဝါ၊ တဿ ဒါယာဒေါ ဘဝိဿာမီတိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗံ။</p> <p>ဣမာနိ ခေါ ဘိက္ခဝေ ပဉ္စ ဌာနာနိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗာနိ ဣတ္ထိယာ ဝါ ပုရိသေန ဝါ ဂဟဋ္ဌေန ဝါ ပဗ္ဗဇိတေန ဝါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-306 <hr> <h3>မဟာသမယသုတ်တော်မြန်မာပြန်</h3> ၁။ အကျွန်ုပ်သည် ဤသို့ ကြားနာခဲ့ရပါသည်-<br> အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် သက္ကတိုင်း ကပိလဝတ်ပြည် မဟာဝုန်တော၌ ငါးရာမျှသော အလုံးစုံ ရဟန္တာချည်းဖြစ်သော ရဟန်းသံဃာများစွာနှင့်အတူ သီတင်းသုံးနေတော်မူ၏။ စကြဝဠာတစ်ထောင်စီရှိသော လောကဓာတ်တိုက် ဆယ်ခုတို့မှ နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်လည်း မြတ်စွာဘုရားကိုလည်းကောင်း၊ ရဟန်းသံဃာကို လည်းကောင်း ဖူးမြော်ခြင်းငှာ အများအားဖြင့် စည်းဝေးလာရောက်ကုန်၏။</p> <p>ထိုအခါ သုဒ္ဓါဝါသဘုံ၌ နေသော ဗြဟ္မာလေးဦးတို့အား ဤသို့သော အကြံသည် ဖြစ်၏-<br> “ဤမြတ်စွာဘုရားသည် သက္ကတိုင်း ကပိလဝတ်ပြည် မဟာဝုန်တော၌ ငါးရာမျှသော အလုံးစုံ ရဟန္တာချည်းဖြစ်သော ရဟန်းသံဃာများစွာနှင့်အတူ သီတင်းသုံးနေတော်မူ၏။ စကြဝဠာတစ်ထောင်စီရှိသော လောကဓာတ်တိုက် ဆယ်ခုတို့မှ နတ်တို့သည်လည်း မြတ်စွာဘုရားကိုလည်းကောင်း၊ ရဟန်းသံဃာကိုလည်းကောင်း၊ ဖူးမြော်ခြင်းငှာ အများအားဖြင့် စည်းဝေးလာရောက်ကုန်၏။ ငါတို့သည်လည်း မြတ်စွာဘုရားထံသို့ ချည်းကပ်၍ မြတ်စွာဘုရား၏ အထံတော်၌ အသီးအသီး ဂါထာတစ်ပုဒ်စီ ရွတ်ဆိုရမူ ကောင်းလေစွ”ဟု (အကြံဖြစ်၏)။</p> <p>ထိုအခါ ထိုဗြဟ္မာ(လေးဦး)တို့သည် ဥပမာအားဖြင့် ခွန်အားရှိသော ယောက်ျားသည် ကွေးသောလက်ကို ဆန့်သကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ ဆန့်သောလက်ကို ကွေးသကဲ့သို့လည်းကောင်း ဤအတူ သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာဘုံမှ ကွယ်ခဲ့၍ မြတ်စွာဘုရား၏ ရှေ့တော်၌ ထင်ရှားပေါ်လာကုန်၏။ ထို့နောက် ထိုဗြဟ္မာတို့သည် မြတ်စွာဘုရားကို ရှိခိုး၍ တစ်ခုသောနေရာ၌ ရပ်ပြီးလျှင် တစ်ဦးသော ဗြဟ္မာသည် မြတ်စွာဘုရား၏ အထံတော်၌ ဤဂါထာကို ရွတ်ဆို၏-<br> “(အသျှင်ဘုရား) မဟာဝုန်တော၌ နတ်ဗြဟ္မာအပေါင်းတို့သည် စုရုံးလာရောက်ကြသဖြင့် အစည်းအဝေးကြီးဖြစ်လျက် ရှိနေပါ၏၊ အကျွန်ုပ်တို့သည်လည်း (ကိလေသာရန်သူတို့) မအောင်နိုင်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-307 <hr> သံဃာတော်ကို ဖူးမြော်ခြင်းငှာ ဤတရားသဘင် အစည်းအဝေးသို့ လာရောက်ပါကုန်၏”- ဟူ၍ (ရွတ်ဆို၏)။<br> ၂။ ထို့နောက် တစ်ဦးသော ဗြဟ္မာသည် မြတ်စွာဘုရား၏ အထံတော်၌ ဤဂါထာကို ရွတ်ဆို၏-<br> “(အသျှင်ဘုရား) ထို (အစည်းအဝေး)၌ ရဟန်းတို့သည် မိမိစိတ်ကို တည်ကြည်စေလျက် ဖြောင့်မတ်စွာ ပြုထားပါကုန်၏၊ ရထားထိန်းသည် (မြင်းဇက်) ကြိုးတို့ကို ကိုင်၍ ထိန်းသကဲ့သို့ ပညာရှိ (ရဟန်း)တို့သည် ဣန္ဒြေတို့ကို ထိန်းသိမ်းတော်မူကြပါကုန်၏”- ဟူ၍ (ရွတ်ဆို၏)။<br> ၃။ ထို့နောက် တစ်ဦးသော ဗြဟ္မာသည် မြတ်စွာဘုရား၏ အထံတော်၌ ဤဂါထာကို ရွတ်ဆို၏-<br> “(အသျှင်ဘုရား) မြတ်စွာဘုရား ကောင်းစွာ ဆုံးမထားပြီးဖြစ်၍ တဏှာကင်းလျက် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်သော ထိုရဟန္တာမြတ်တို့သည် (ရာဂ ဒေါသ မောဟတည်းဟူသော) ခလုတ်တံသင်းနှင့် တံခါးကျင်မင်းတုပ်ကို ဖြတ်ပြီးလျှင် (ရာဂ ဒေါသ မောဟတည်းဟူသော) တံခါးတိုင်ကို နုတ်၍ လှည့်လည် သွားလာ နေကြကုန်၏” ဟူ၍ (ရွတ်ဆို၏)။<br> ၄။ ထို့နောက် တစ်ဦးသော ဗြဟ္မာသည် မြတ်စွာဘုရား၏ အထံတော်၌ ဤဂါထာကို ရွတ်ဆို၏-<br> “(အသျှင်ဘုရား) မြတ်စွာဘုရားကို ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ ဆည်းကပ်သူ အားလုံးတို့သည် အပါယ်ဘုံသို့ မရောက်ကြကုန်လတ္တံ့၊ လူ့ခန္ဓာကို စွန့်ပယ်၍ နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ကြပါကုန်လတ္တံ့” ဟူ၍ (ရွတ်ဆို၏)။</p> <h3>နတ်အစည်းအဝေး</h3> <p>၅။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းတို့ကို မိန့်တော်မူ၏- “ရဟန်းတို့-စကြဝဠာ တစ်ထောင်စီရှိသော လောကဓာတ်ဆယ်ခုတို့မှ နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် မြတ်စွာဘုရားကိုလည်းကောင်း၊ ရဟန်းသံဃာကိုလည်းကောင်း ဖူးမြော်ခြင်းငှာ အများအားဖြင့် စည်းဝေးလာရောက်ကုန်၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-308 <hr> ရဟန်းတို့-အတိတ်ကာလ၌ ပွင့်တော်မူပြီးသော ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သော မြတ်စွာဘုရားတို့၏ လက်ထက်တော်၌လည်း ယခု ငါ၏ လက်ထက်တော်၌ ကဲ့သို့ ဤမျှအတိုင်းအရှည်ရှိသော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် စည်းဝေးခဲ့ကြကုန်ပြီ။</p> <p>ရဟန်းတို့-အနာဂတ်ကာလ၌ ပွင့်တော်မူလတ္တံ့သော ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သော မြတ်စွာဘုရားတို့၏ လက်ထက်တော်၌လည်း ယခု ငါ၏ လက်ထက် တော်၌ကဲ့သို့ ဤမျှ အတိုင်းအရှည်ရှိသော နတ် ဗြဟ္မာတို့သည် စည်းဝေးကြကုန်လတ္တံ့။</p> <p>ရဟန်းတို့-နတ် ဗြဟ္မာအပေါင်းတို့၏ အမည်တို့ကို ပြောကြားပေအံ့။ ရဟန်းတို့-နတ်ဗြဟ္မာအပေါင်းတို့၏ အမည်တို့ကို ကြော်ငြာပေအံ့။ ရဟန်းတို့-နတ် ဗြဟ္မာအပေါင်းတို့၏ အမည်တို့ကို ဟောကြားပေအံ့။ ထိုစကားကို နာကြလော့ ကောင်းစွာ နှလုံးသွင်းကြလော့၊ ဟောပေအံ့”ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။</p> <p>“ကောင်းပါပြီ အသျှင်ဘုရား”ဟု ထိုရဟန်းတို့သည် မြတ်စွာဘုရားအား ဝန်ခံကုန်၏။<br> ၆။ မြတ်စွာဘုရားသည် ဤစကားကို ဟောတော်မူ၏-<br> ရဟန်းတို့-ဂါထာဖွဲ့၍ ဟောကြားပေအံ့။ အကြင်ရဟန်းတို့သည် ဘုမ္မစိုးနတ်တို့ မှီဝဲနေထိုင်ရာဖြစ်သော ထိုထိုအရပ်ကို မှီ၍နေကုန်၏။ တောင်ခေါင်းကို မှီ၍ နေကုန်၏၊ ထိုရဟန်းတို့သည် နိဗ္ဗာန်သို့ စေလွှတ်အပ်သော စိတ်ရှိကုန်၏။ တည်ကြည်သော စိတ်ရှိကုန်၏။ ထိုများစွာသော ရဟန်းတို့သည် ကြက်သီးမွှေးညင်းမျှ ထခြင်းမရှိမူ၍ ခြင်္သေ့မင်းကဲ့သို့ တစ်ပါးတည်း ကိန်းအောင်းလေ့ရှိကုန်၏။ ဖြူစင်သော စိတ်ရှိ၍ နောက်ကျခြင်းကင်းလျက် သန့်ရှင်း ကြည်လင်ကုန်၏။</p> <p>၇။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ကပိလဝတ်ပြည် မဟာဝုန်တော၌ တပည့် သာဝက ငါးရာကျော်တို့ သာသနာတော်ဝယ် မွေ့လျော်နေကြသည်ကို သိတော်မူ၍ “ရဟန်းတို့-နတ်ဗြဟ္မာအပေါင်းတို့သည် ရှေးရှုလာရောက်လျက် ရှိကုန်၏၊ ထို(နတ်ဗြဟ္မာအပေါင်း)တို့ကို (ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်ဖြင့်) သိကုန်လော့”ဟု မိန့်တော်မူ၏။ ထိုရဟန်းတို့သည်လည်း မြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမကို ကြားနာရ၍ (သိခြင်းငှာ) အားထုတ်ကုန်၏။</p> <p>၈။ ထိုရဟန်းတို့အား နတ်ဗြဟ္မာတို့ကို မြင်နိုင်စွမ်းသော ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်သည် ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်၏။ အချို့သော ရဟန်းတို့သည် နတ်ဗြဟ္မာ တစ်ရာကို မြင်ကုန်၏။ အချို့သော ရဟန်းတို့သည် နတ်ဗြဟ္မာ တစ်ထောင်ကို အချို့သော ရဟန်းတို့သည်</p> <br>စာမျက်နှာ-309 <hr> ခုနစ်သောင်းကို အချို့သော ရဟန်းတို့သည် နတ်ဗြဟ္မာ တစ်သိန်းကို မြင်ကုန်၏။ အချို့သော ရဟန်းတို့သည် နတ် ဗြဟ္မာအနန္တကို မြင်ကုန်၏။ အရပ်မျက်နှာအားလုံးတို့သည် နတ်ဗြဟ္မာတို့ဖြင့် ပြည့်နှက်လျက်ရှိကုန်၏။</p> <p>၉။ ထိုအခါ စက္ခုငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ထို (ရဟန်းတို့၏ အသီးသီးမြင်ပုံ) အလုံးစုံကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပိုင်းခြားမှတ်သား တော်မူပြီးလျှင် သာသနာတော်၌ မွေ့လျော်ကုန်သော တပည့်သာဝကတို့အား မိန့်တော်မူ၏-</p> <p>ရဟန်းတို့-နတ်ဗြဟ္မာအပေါင်းတို့သည် ရှေးရှုလာရောက်လျက် ရှိကုန်၏။ ထို(နတ် ဗြဟ္မာ)တို့ကို (ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်ဖြင့်) သိကုန်လော့၊ ယင်း နတ် ဗြဟ္မာတို့ကို သင်တို့အား ဂါထာဖြင့် အစဉ်အတိုင်း ငါ ပြောကြားပေအံ့။</p> <p>၁၀။ (ရဟန်းတို့) မြေ၌ တည်ကုန်သော ကပိလဝတ်ပြည်ကို မှီ၍ နေကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော်ရှိကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ထိုခုနစ်ထောင်သော နတ်တို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၁၁။ ဟိမဝန္တာတောင်၌ နေကုန်သော အမျိုးမျိုးသော အသွေးအရောင်ရှိကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော်ရှိကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ခြောက်ထောင်သော နတ်တို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၁၂။ သာတာဂိရိတောင်၌ နေကုန်သော အမျိုးမျိုးသော အသွေးအရောင်ရှိကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော်ရှိကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော သုံးထောင်သော နတ်တို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၁၃။ အမျိုးမျိုးသော အသွေးအရောင်ရှိကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော်ရှိကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ဤတစ်သောင်းခြောက်ထောင်သော နတ်တို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၁၄။ ဝေဿာမိတ္တတောင်၌ နေကုန်သော အမျိုးမျိုးသော အသွေးအရောင်ရှိကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ငါးရာသော နတ်တို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-310 <hr> ၁၅။ ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဝေပုလ္လတောင်၌ နေသော ကုမ္ဘီရနတ် (စစ်သူကြီး)ကို အသိန်းမကသော နတ်တို့သည် ခြံရံခစားကုန်၏။ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ နေသော ထို ကုမ္ဘီရနတ် (စစ်သူကြီး)သည်လည်း မဟာဝုန်တောရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ လာရောက်၏။</p> <p>၁၆။ အရှေ့အရပ်ကို အုပ်စိုးသော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်တို့၏အရှင် ဓတရဋ္ဌ (နတ်မင်းကြီး) သည် များသော အခြံအရံရှိ၏။</p> <p>ထို (နတ်မင်းကြီး)၏သားတော်တို့သည် များလှကုန်၏။ ခွန်အားကြီးကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ဣန္ဒ အမည်ရှိသော ထိုသားတော်တို့သည်လည်း မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၁၇။ တောင်အရပ်ကို အုပ်စိုးသော ကုမ္ဘာဏ်တို့၏အရှင် ဝိရုဠက (နတ်မင်းကြီး) သည် များသော အခြံအရံရှိ၏။</p> <p>ထိုနတ်မင်းကြီး၏ သားတော်တို့သည် များလှကုန်၏။ ခွန်အားကြီးကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ဣန္ဒ အမည်ရှိသော ထိုသားတော်တို့သည်လည်း မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၁၈။ အနောက်အရပ်ကို အုပ်စိုးသော နဂါးတို့၏အရှင် ဝိရူပက္ခ (နတ်မင်းကြီး) သည် များသော အခြံအရံရှိ၏။</p> <p>ထိုနတ်မင်းကြီး၏ သားတော်တို့သည် များလှကုန်၏။ ခွန်အားကြီးကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ဣန္ဒ အမည်ရှိသော ထိုသားတော်တို့သည်လည်း မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၁၉။ မြောက်အရပ်ကို အုပ်စိုးသော နတ်ဘီလူးတို့၏အရှင် ကုဝေရ (နတ်မင်းကြီး) သည် များသော အခြံအရံရှိ၏။</p> <p>ထိုနတ်မင်းကြီး၏ သားတော်တို့သည် များလှကုန်၏။ ခွန်အားကြီးကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ဣန္ဒ အမည်ရှိသော ထိုသားတော်တို့သည်လည်း မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-311 <hr> ၂၀။ အရှေ့အရပ်၌ ဓတရဋ္ဌ (နတ်မင်းကြီး)၊ တောင်အရပ်၌ ဝိရုဠက (နတ်မင်းကြီး)၊ အနောက်အရပ်၌ ဝိရူပက္ခ (နတ်မင်းကြီး)၊ မြောက်အရပ်၌ ကုဝေရ (နတ်မင်းကြီး)။</p> <p>၂၁။ ထိုနတ်မင်းကြီး လေးယောက်တို့သည် ထက်ဝန်းကျင် အရပ်လေးမျက်နှာတို့၌ အလွန်တောက်ပကုန်လျက် ကပိလဝတ်ပြည် မဟာဝုန်တော၌ တည်ရှိကုန်၏။</p> <p>၂၂။ ထို(နတ်မင်းကြီး)တို့၏ ကျွန်ယုံတော် ဖြစ်ကုန်သော ပရိယာယ်မာယာ များကုန်သော လှည့်စားတတ်ကုန်သော ကောက်ကျစ်စဉ်းလဲတတ်ကုန်သော မာယာနတ်၊ ကုဋေဏ္ဍုနတ်၊ ဝိဏ္ဍုနတ်၊ ဝိဋစ္စနတ်၊ ဝိဋဋနတ်နှင့် တကွ-</p> <p>၂၃။ စန္ဒနနတ်၊ ကာမသေဋ္ဌနတ်၊ ကိန္နိဃဏ္ဍုနတ်၊ နိဃဏ္ဍုနတ်တို့သည် လာရောက်ကုန်၏။ ပနာဒနတ်၊ ဩပမညနတ်၊ ရထားထိန်း မာတလိနတ်၊ စိတ္တမည်သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်၊ သေနမည်သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်။ စိတ္တသေနမည်သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်၊ နဠရာဇနတ်၊ ဇနေသဘနတ် ပဉ္စသိခနတ်၊ တိမ္ဗရူနတ်၊ သူရိယဝစ္ဆသာနတ်သမီး။</p> <p>ဤ(ဆိုခဲ့ပြီးသော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်)တို့သည်လည်းကောင်း၊ တစ်ပါးသော နတ်တို့သည် လည်းကောင်း နတ်မင်းကြီးတို့နှင့်အတူ မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၂၄။ ထိုမှတစ်ပါး နာဂသအိုင်၌ နေသော နဂါးတို့နှင့် ဝေသာလီ၌ နေသော နဂါးတို့သည် နဂါးပရိသတ်နှင့်အတူ လာရောက်ကုန်၏။ ကမ္ဗလမည်သော နဂါး၊ အဿတရမည်သော နဂါးနှင့် ပယာဂဆိပ်၌ နေသော နဂါးတို့သည် ဆွေမျိုးတို့နှင့် အတူ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>အခြံအရံများကုန်သော ယမုနာမြစ်၌နေသော နဂါးတို့နှင့် ဓတရဋ္ဌအမျိုး၌ ဖြစ်သော နဂါးတို့သည် လာရောက်ကုန်၏။ ဧရာဝဏ် ဆင်ပြောင်ကြီးမည်သော ထိုနတ်သားသည်လည်း မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ လာရောက်လေ၏။</p> <p>၂၅။ အကြင်ဂဠုန်တို့သည် (ဆိုခဲ့ပြီးသော) နဂါးမင်းတို့ကို အနိုင်အထက်ပြု၍ ဖမ်းယူနိုင်ကုန်၏။ နတ်ကဲ့သို့ အာနုဘော် ရှိကုန်၏။ (အမိဝမ်းနှင့် ဥခွံတွင်းမှ) နှစ်ကြိမ် မွေးဖွားရကုန်၏။ အတောင်ရှိကုန်၏။ စင်ကြယ်သော မျက်စိအမြင်ရှိကုန်၏။ စိတြသုပဏ္ဏအမည်ရှိကုန်၏။ ထိုဂဠုန်တို့သည် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် တောအုပ်အလယ်သို့ ရောက်လာကုန်၏။</p> <br>စာမျက်နှာ-312 <hr> ၂၆။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ဂဠုန်မှ ဘေးငြိမ်းအောင် ပြုတော်မူသဖြင့် နဂါးတို့အား ဘေးကင်းလေ၏။ နဂါးနှင့် ဂဠုန်တို့သည် သိမ်မွေ့သော စကားတို့ဖြင့် ခေါ်ဝေါ်ပြောဆိုလျက် မြတ်စွာဘုရားကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ကြကုန်၏။</p> <p>၂၇။ ဝရဇိန်လက်နက်ရှိသော သိကြားမင်းကို စစ်ရှုံးသဖြင့် သမုဒ္ဒရာကို မှီ၍ နေကုန်သော အသုရာတို့သည် သိကြားမင်း၏ ညီနောင်တို့ပင် ဖြစ်ကုန်၏။ တန်ခိုးကြီးကုန်၏၊ အခြံအရံများကုန်၏။</p> <p>ကာဠကဉ္စ အသုရာတို့သည် ကြီးမား၍ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ကိုယ်ကို ဖန်ဆင်းလျက် လာကုန်၏။ ဒါနဝေဃသမည်သော (လေးသမား) အသုရာ၊ ဝေပစိတ္တိအသုရာ၊ သုစိတ္တိအသုရာ၊ ပဟာရာဒအသုရာတို့သည် မာရ်နတ်သားနှင့်တကွ လာရောက်ကုန်၏။<br> အားလုံးပင် ဝေရောစအမည်ရှိသော ဗလိအသုရာကြီး၏ သားတစ်ရာ တို့သည် ဗလိအသုရာစစ်တပ်ကို လက်နက်တပ်ဆင်ပြီးလျှင် ရာဟုအသုရိန်ကြီးထံ ချည်းကပ်၍ “သင့်အား ကောင်းခြင်းမင်္ဂလာ (ဖြစ်ပါစေသတည်း)၊ မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ သွားရန် အချိန်တန်ပါပြီ”ဟု ပြောဆိုကုန်၏။</p> <p>၂၈။ ထိုအခါ၌ အာပေါနတ်၊ ပထဝီနတ်၊ တေဇောနတ်၊ ဝါယောနတ်၊ ဝရုဏနတ်၊ ဝါရဏနတ်၊ သောမနတ်တို့သည် ယသနတ်နှင့်တကွ လာရောက်ကုန်၏။ အခြံအရံ များကုန်သော မေတ္တာနတ်၊ ကရုဏာနတ်တို့သည်လည်း လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော အားလုံးပင် အမျိုးမျိုးသောအသွေးအရောင်ရှိကုန်သော ဆယ်မျိုးကွဲပြားကုန်သော ဤနတ်အစုအဝေးဆယ်ခုတို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၂၉။ ဝေဏ္ဍုနတ်၊ သာလိနတ်၊ အသမနတ်တို့နှင့်တကွ ယမနတ် နှစ်မျိုးတို့သည် လာရောက်ကုန်၏။ လ၏ အခြံအရံဖြစ်သော နတ်တို့သည် လနတ်မင်းကို ရှေ့ထား၍ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>နေ၏ အခြံအရံဖြစ်သော နတ်တို့သည် နေနတ်မင်းကို ရှေ့ထား၍ လာကုန်၏။ ကြယ်တို့၏ အခြံအရံဖြစ်ကုန်သော နတ်တို့သည် ကြယ်နတ်မင်းတို့ကို ရှေ့ထား၍ လာရောက်ကုန်၏။ မန္ဒဂလာဟကနတ်တို့သည်လည်း လာရောက်ကုန်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-313 <hr> နတ်တို့၏ အကြီးအမှူးဖြစ်သော ရှေး၌ အလှူပေးဖူးသည့် ဝါသဝမည်သော သိကြားမင်းသည်လည်း လာရောက်၏။<br> အားလုံးပင် အမျိုးမျိုးသော အသွေးအရောင် ရှိကုန်သော တန်ခိုး အာနုဘော်ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံ များကုန်သော ဆယ်မျိုးကွဲသော ဤနတ်အစုအရုံး ဆယ်ခုတို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကြကုန်၏။</p> <p>၃၀။ ထိုမှတစ်ပါး မီးလျှံကဲ့သို့ တောက်ပသော သဟဘူ နတ်တို့သည် လည်းကောင်း၊ အောင်မဲညိုပွင့်နှင့်တူသော အဆင်းရှိကုန်သော အရိဋ္ဌ နတ်တို့သည် လည်းကောင်း၊ ရောဇနတ်တို့သည်လည်းကောင်း-</p> <p>ဝရုဏ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ သဟဓမ္မ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ အစ္စုတ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ အနေဇက နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ သူလေယျ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ရုစိရ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း လာရောက်ကုန်၏၊ ဝါသဝနေသီ အမည်ရှိသော နတ်တို့သည် လာရောက်ကုန်၏။<br> အားလုံးပင် အမျိုးမျိုးသော အသွေးအရောင်ရှိကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော် ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ဆယ်မျိုးကွဲသော ဤနတ်အစုအရုံး ဆယ်မျိုးတို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၃၁။ သမာန နတ်တို့သည် လည်းကောင်း၊ မဟာသမာနနတ်တို့သည် လည်းကောင်း၊ မာနုသ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ မာနုသုတ္တမ နတ်တို့သည် လည်းကောင်း၊ ခိဍ္ဍာပဒေါသိက နတ်တို့သည်လည်းကောင်း လာရောက်ကုန်၏။ မနောပဒေါသိက နတ်တို့သည်လည်း လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>ထိုမှတစ်ပါး မာရ်နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ လောဟိတဝါသီ နတ်တို့သည် လည်းကောင်း လာရောက်ကုန်၏။ အခြံအရံများသော ပါရဂနတ်တို့သည် လည်းကောင်း၊ မဟာပါရဂနတ်တို့သည်လည်းကောင်း လာရောက်ကုန်၏။<br> အားလုံးပင် အမျိုးမျိုးသော အသွေးအရောင် ရှိကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော် ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံ များကုန်သော ဆယ်မျိုးကွဲသော ဤနတ်အစုအရုံး ဆယ်ခုတို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကြကုန်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-314 <hr> ၃၂။ သုက္ကနတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ကရမ္ဘနတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ အရုဏ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ဝေယန နတ်တို့နှင့်တကွ လာရောက်ကုန်၏။ ဩဒါတဂယှ မည်သော ပါမောက္ခ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ဝီစက္ခဏ နတ်တို့သည် လည်းကောင်း လာရောက်ကုန်၏။<br> သဒ္ဒါမတ္တနတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ဟာရဂဇ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ အခြံအရံများကုန်သော မိဿက နတ်တို့သည်လည်းကောင်း လာရောက်ကုန်၏။ အရပ်မျက်နှာတို့၌ မိုးရွာစေလျက် သွားလာလေ့ရှိသော ပဇ္ဇုန္န နတ်သည်လည်း မိုးထစ်ချုန်းစေလျက် လာရောက်၏။<br> အားလုံးပင် အမျိုးမျိုးသော အသွေးအရောင်ရှိကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော် ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ဆယ်မျိုးကွဲသော ဤနတ်အစုအရုံး ဆယ်မျိုးတို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၃၃။ ခေမိယ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ တုသိတာ (ပြည်၌ နေသော) နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ယာမာ (ပြည်၌ နေသော) နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ အခြံအရံ များကုန်သော ကဋ္ဌကနတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ လမ္ဗီတကနတ်တို့သည် လည်းကောင်း။ လာမသေဋ္ဌနတ်တို့သည် လည်းကောင်း၊ ဇောတိမည်သော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ အာသဝ နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ နိမ္မာနရတိ နတ်တို့သည် လည်းကောင်း၊ ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီနတ်တို့သည်လည်းကောင်း လာရောက်ကြကုန်၏။</p> <p>အားလုံးပင် အမျိုးမျိုးသော အသွေးအရောင်ရှိကုန်သော တန်ခိုးအာနုဘော် ကြီးကုန်သော အဆင်းလှကုန်သော အခြံအရံများကုန်သော ဆယ်မျိုးကွဲသော ဤနတ်အစုအရုံး ဆယ်မျိုးတို့သည် မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၃၄။ အားလုံးပင် အမျိုးမျိုးသော အသွေးအရောင် ရှိကုန်သော ထိုခြောက်ကျိပ်ကုန်သော နတ်အစုအရုံးတို့သည် အမည် အနွယ်အလိုက် လာရောက်ကုန်၏။ (အမျိုး၊ အမည်) တူသော တစ်ပါးသော နတ်တို့သည်လည်း လာရောက်ကုန်သေး၏။</p> <p>ပဋိသန္ဓေနေခြင်း ကင်းပြီးသော (ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟတည်းဟူသော) ခလုတ်ကန်သင်းမရှိသော ဩဃလေးဖြာမှ ကူးမြောက်ပြီးသော အာသဝေါတရား-<br> <br>စာမျက်နှာ-315 <hr> မရှိသော အရိယာသံဃာတော်ကို လည်းကောင်း၊ ညစ်ညူးခြင်း ကင်းသည့် လမင်းသဖွယ် တင့်တယ်တော်မူသော ဩဃလေးဖြာမှ ကူးမြောက်စေတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားကို လည်းကောင်း ဖူးမြော်ကုန်အံ့ဟု (ကြွေးကြော်၍) လာကုန်၏။ ၃၅။ တန်ခိုးကြီးမားတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား၏ သားတော်ဖြစ်ကုန်သော သုဗြဟ္မာမည်သော ဗြဟ္မာနှင့် ပရမတ္တမည်သော ဗြဟ္မာတို့သည် အတူ လာရောက် ကြကုန်၏။ သနမာရ ဗြဟ္မာနှင့် တိဿ ဗြဟ္မာတို့သည်လည်း မဟာဝုန်တော ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးသို့ လာရောက်ကုန်၏။</p> <p>၃၆။လက်တစ်ချောင်းဖြင့် စကြဝဠာတစ်ထောင်၊ လက်ဆယ်ချောင်းဖြင့် စကြဝဠာတစ်သောင်း တိုင်အောင် အရောင်အဝါ ပြန့်နှံ့စေနိုင်သော ဗြဟ္မာတစ်ထောင် သည် အစည်းအဝေးသို့ လာရောက်၏။ ဗြဟ္မာ့ပြည်၌ ပဋိသန္ဓေအားဖြင့်ဖြစ်သော အာနုဘော်နှင့် ပြည့်စုံသော ကြီးသော ကိုယ်ရှိသော ကျက်သရေနှင့် ပြည့်စုံသော မဟာဗြဟ္မာသည် အခြား ဗြဟ္မာတစ်ထောင်ကို လွှမ်းမိုးအုပ်စိုးလျက် တည်၏။</p> <p>ဗြဟ္မာတစ်ထောင်စီ အသီးသီး အစိုးရကုန်သော မဟာဗြဟ္မာ ဆယ်မျိုး တို့သည် ဤအစည်းအဝေးသို့ လာရောက်ကြကုန်၏။ ထိုမဟာဗြဟ္မာတို့အနက် ဟာရိတမည်သော မဟာဗြဟ္မာသည်လည်း (ဗြဟ္မာတစ်သိန်း)ခြံရံလျက် လာရောက်၏။ ၃၇။ရဟန်းတို့-မာရ်နတ်၏ မိုက်မဲပုံကို ရှုကုန်လော့၊ သိကြား၊ မဟာဗြဟ္မာတို့နှင့် တကွ ရှေးရှုလာကုန်သော ထိုနတ်ဗြဟ္မာ အားလုံးတို့ စီသို့ မာရ်နတ်၏ စစ်သည် တို့သည် ရှေးရှုချီတက်ကြကုန်ပြီ။</p> <p>လာကြလော့၊ ဖမ်းကြလော့၊ နှောင်ဖွဲ့ကြလော့၊ ရာဂဖြင့် ချည်တုပ်ကြလော့၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ ဝိုင်းဝန်းထားကြလော့၊ သင်တို့သည် တစ်ဦးတစ်ယောက်ကိုမျှ မလွတ်စေကြလင့်။</p> <p>ဤသို့ ဆိုလျက် စစ်သည်များစွာရှိသော မာရ်နတ်မင်းသည် မြေပြင်ကို လက်ဖြင့် ပုတ်ခတ်၍ လျှပ်စစ်နှင့်တကွ မိုးကြီးထစ်ချုန်းသကဲ့သို့ ကြောက်မက်ဖွယ် အသံကိုပြုလျက် ထိုအစည်းအဝေးသို့ မာရ်နတ်စစ်သည်ကို စေလွှတ်၏၊ ထိုအခါ မာရ်နတ်မင်းသည် မိမိ အလိုအတိုင်း မဖြစ်သောကြောင့် ပြင်းစွာ အမျက်ထွက်လျက် ပြန်ရလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-316 <hr> ၃၈။ စက္ခုငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုအလုံးစုံကို ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ ပိုင်းခြားမှတ်သားတော်မူပြီးလျှင် သာသနာတော်၌ မွေ့လျော်ကုန်သော တပည့်သာဝကတို့အား “ရဟန်းတို့-မာရ်နတ်စစ်သည်တို့သည် ရှေးရှုချီတက်လာကုန်၏။ ထိုမာရ်နတ်စစ်သည်တို့ကို သိကုန်လော့”ဟု မိန့်တော်မူ၏။ ထိုရဟန်းတို့သည် မြတ်စွာဘုရား၏ အမိန့်တော်ကို ကြား၍ (သိအောင်) အားထုတ်ကုန်၏။ (မာရ် စစ်သည်တို့ သည်) ထိုရဟန္တာတို့၏ မွေးညင်းမျှကိုလည်း မလှုပ်ရှားစေနိုင်သည်ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာတို့ထံမှ ဖဲခွာသွားလေကုန်ပြီ။ (ထိုအခါ မာရ်နတ်မင်းသည် ရဟန်းသံဃာကို အာရုံပြု၍ ဤဂါထာကို ရွတ်ဆို၏)။</p> <p>၃၉။ စစ်ပွဲကို အောင်မြင်ပြီးကုန်သော, ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းပြီးကုန်သော, ကျော်စောခြင်း ရှိကုန်သော, လူအပေါင်း၌ ထင်ရှားကုန်သော ထိုသာဝက အားလုံး တို့သည် အရိယာတို့နှင့် အတူ ဝမ်းမြောက်ကုန်၏။</p> <h3>မဟာသမယသုတ်တော် ဥယျောဇဉ်</h3> <p>သတေဟိ ပဉ္စမတ္တေဟိ၊ ခီဏာသဝေဟိ ကေဝလံ။<br> ဘိက္ခူဟိ ဘူပဝံသေဟိ၊ သတ္ထာ ဇိနော ပရိဝုတော။<br> သက္ကေ ကပိလဝတ္ထုသ္မိံ၊ ဆာယာရမ္မံ မဟာဝနေ။<br> သမန္တတော သဟဿေဟိ၊ စက္ကဝါဠေဟိ ဒသဟိ။<br> အာဂမ္မ သန္နိသိန္နာနံ၊ ဒေဝါနံ ယ မဒေသယိ။<br> ယ အာယုဒီဃကရံ သဗ္ဗ-သမ္ပတ္တိသာဓကံ ဝရံ။<br> သုဒ္ဓါဝါသပ္ပဘူတီဟိ၊ ဒေဝေဟိ ပဋိနန္ဒိတံ။<br> သဗ္ဗရောဂဘယုဂ္ဃါတံ၊ သမယံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</p> <h3>နိဒါန်း</h3> <p>၁။ ဧဝံ မေ သုတံ-ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သက္ကေသု ဝိဟရတိ ကပိလဝတ္ထုသ္မိံ မဟာဝနေ မဟတာ ဘိက္ခုသံဃေန သဒ္ဓိ ပဉ္စမတ္တေဟိ ဘိက္ခုသတေဟိ သဗ္ဗေဟေ၀ အရဟန္တေဟိ၊ ဒသဟိ စ လောကဓာတူဟိ ဒေဝတာ ယေဘုယျေန သန္နိပတိတာ ဟောန္တိ ဘဂဝန္တံ ဒဿနာယ, ဘိက္ခုသံဃဉ္စ။ အထ ခေါ စတုန္နံ သုဒ္ဓါဝါသကာယိကာနံ ဒေဝတာနံ ဧတဒဟောသိ“အယံ ခေါ ဘဂဝါ သက္ကေသု ဝိဟရတိ ကပိလဝတ္ထုသ္မိံ မဟာဝနေ မဟတာ ဘိက္ခုသံဃေန သဒ္ဓိ ပဉ္စမတ္တေဟိ ဘိက္ခုသတေဟိ သဗ္ဗေဟေဝ အရဟန္တေဟိ၊ ဒသဟိ စ လောကဓာတူဟိ ဒေဝတာ ယေဘုယျေန သန္နိပတိတာ</p> <br>စာမျက်နှာ-317 <hr> ဟောန္တိ ဘဂဝန္တံ ဒဿနာယ, ဘိက္ခုသံဃဉ္စ၊ ယံနူန မယမ္ပိ ယေန ဘဂဝါ၊ တေနုပသင်္ကမေယျာမ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတော သန္တိကေ ပစ္စေကံ ဂါထံ ဘာသေယျာမာ”တိ။</p> <p>အထ ခေါ တာ ဒေဝတာ သေယျထာပိ နာမ ဗလဝါ ပုရိသော သမိဉ္ဇိတံ ဝါ ဗာဟံ ပသာရေယျ၊ ပသာရိတံ ဝါ ဗာဟံ သမိဉ္ဇေယျ၊ ဧဝမေဝ သုဒ္ဓါဝါသေသု ဒေဝေသု အန္တရဟိတာ ဘဂဝတော ပုရတော ပါတုရဟေသုံ။ အထ ခေါ တာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌံသု။ ဧကမန္တံ ဋ္ဌိတာ ခေါ ဧကာ ဒေဝတာ ဘဂဝတော သန္တိကေ ဣမံ ဂါထံ အဘာသိ-</p> <p>“မဟာသမယော ပဝနသ္မိံ၊<br> ဒေဝကာယာ သမာဂတာ။<br> အာဂတမှ ဣမံ ဓမ္မသမယံ၊<br> ဒက္ခိတာယေ အပရာဇိတသံဃန္တိ။”<br> ၂။ အထ ခေါ အပရာ ဒေဝတာ ဘဂဝတော သန္တိကေ ဣမံ ဂါထံ အဘာသိ-</p> <p>“တတြ ဘိက္ခဝေါ သမာဒဟံသု၊<br> စိတ္တမတ္တနော ဥဇုကံ အကံသု။<br> သာရထီဝ နေတ္တာနိ ဂဟေတွာ၊<br> ဣန္ဒြိယာနိ ရက္ခန္တိ ပဏ္ဍိတာ”တိ။<br> ၃။ အထ ခေါ အပရာ ဒေဝတာ ဘဂဝတော သန္တိကေ ဣမံ ဂါထံ အဘာသိ-</p> <p>“ဆေတွာ ခီလံ ဆေတွာ ပလိဃံ၊<br> ဣန္ဒခီလံ ဦဟစ္စ မနေဇာ။<br> တေ စရန္တိ သုဒ္ဓါ ဝိမလာ၊<br> စက္ခုမတာ သုဒန္တာ သုသုနာဂါ”တိ။<br> ၄။ အထ ခေါ အပရာ ဒေဝတာ ဘဂဝတော သန္တိကေ ဣမံ ဂါထံ အဘာသိ-</p> <p>“ယေ ကေစိ ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂတာသေ၊<br> န တေ ဂမိဿန္တိ အပါယဘူမိ။<br> ပဟာယ မာနုသံ ဒေဟံ၊<br> ဒေဝကာယံ ပရိပူရေဿန္တိ”တိ။<br> <br>စာမျက်နှာ-318 <hr> <h3>ဒေဝတာသန္နိပါတ</h3></p> <p>၅။ အထ ခေါ ဘဂဝါ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ“ယေဘုယျေန ဘိက္ခဝေ ဒသသု လောကဓာတူသု ဒေဝတာ သန္နိပတိတာ ဟောန္တိ တထာဂတံ ဒဿနာယ ဘိက္ခု သံဃဉ္စ။ ယေပိ တေ ဘိက္ခဝေ အဟေသုံ အတီတမဒ္ဓါနံ အရဟန္တော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ၊ တေသမ္ပိ ဘဂဝန္တာနံ ဧတံပရမာယေဝ ဒေဝတာ သန္နိပတိတာ အဟေသုံ၊ သေယျထာပိ မယှံ ဧတရဟိ။ ယေပိ တေ ဘိက္ခဝေ ဘဝိဿန္တိ အနာဂတမဒ္ဓါနံ အရဟန္တော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ၊ တေသမ္ပိ ဘဂဝန္တာနံ ဧတံပရမာ ယေဝ ဒေဝတာ သန္နိပတိတာ ဘဝိဿန္တိ၊ သေယျထာပိ မယှံ ဧတရဟိ။ အာစိက္ခိဿာမိ ဘိက္ခဝေ ဒေဝကာယာနံ နာမာနိ၊ ကိတ္တယိဿာမိ ဘိက္ခဝေ ဒေဝကာယာနံ နာမာနိ၊ ဒေသေဿာမိ ဘိက္ခဝေ ဒေဝကာယာနံ နာမာနိ၊ တံ သုဏာထ, သာဓုကံ မနသိကရောထ, ဘာသိဿာမီ”တိ။ “ဧဝံ ဘန္တေ”တိ ခေါ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စသောသုံ။</p> <p>၆။ ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ-</p> <p>သိလောကမနုကဿာမိ၊ ယတ္ထ ဘုမ္မာ တဒဿိတာ။<br> ယေ သိတာ ဂိရိဂဗ္ဘရံ၊ ပဟိတတ္တာ သမာဟိတာ။<br> ပုထူ သီဟာဝ သလ္လိနာ၊ လောမဟံသာဘိသမ္ဘူနော။<br> ဩဒါတမနသာ သုဒ္ဓါ၊ ဝိပ္ပသန္နမနာဝိလာ။<br> ၇။ ဘိယျော ပဉ္စသတေ ဉတွာ၊ ဝနေ ကာပိလဝတ္ထဝေ။<br> တတော အာမန္တယီ သတ္ထာ၊ သာဝကေ သာသနေ ရတေ။<br> ဒေဝကာယာ အဘိက္ကန္တာ၊ တေ ဝိဇာနာထ ဘိက္ခဝေါ။<br> တေ စ အာတပ္ပမကရုံ၊ သုတွာ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ။<br> ၈။ တေသံ ပါတုရဟု ဉာဏံ၊ အမနုဿာနဒဿနံ။<br> အပွေကေ သတမဒ္ဒက္ခုံ၊ သဟဿံ အထ သတ္တရိ။<br> သတံ ဧကေ သဟဿာနံ၊ အမနုဿာနမဒ္ဒသုံ။<br> အပွေကေနန္တမဒ္ဒက္ခုံ၊ ဒိသာ သဗ္ဗာ ဖုဋာ အဟုံ။<br> ၉။ တဉ္စ သဗ္ဗံ အဘိညာယ၊ ဝဝတ္ထိတွာန စက္ခုမာ။<br> တတော အာမန္တယီ သတ္ထာ၊ သာဝကေ သာသနေ ရတေ။<br> ဒေဝကာယာ အဘိက္ကန္တာ၊ တေ ဝိဇာနာထ ဘိက္ခဝေါ။<br> ယေ ဝေါ’ဟံ ကိတ္တယိဿာမိ၊ ဂိရာဟိ အနုပုဗ္ဗသော။<br> <br>စာမျက်နှာ-319 <hr> ၁၀။ သတ္တသဟဿာ တေ ယက္ခာ၊ ဘုမ္မာ ကာပိလဝတ္ထဝါ။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၁၁။ ဆသဟဿာ ဟေမဝတာ၊ ယက္ခာ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော၊<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၁၂။ သာတာဂိရာ တိသဟဿာ၊ ယက္ခာ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၁၃။ ဣစ္စေတေ သောဠသသဟဿာ၊ ယက္ခာ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၁၄။ ဝေဿာမိတ္တာ ပဉ္စသတာ၊ ယက္ခာ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၁၅။ ကုမ္ဘီရော ရာဇဂဟိကော၊ ဝေပုလ္လဿ နိဝေသနံ။<br> ဘိယျော နံ သတသဟဿံ၊ ယက္ခာနံ ပယိရုပါသတိ။<br> ကုမ္ဘီရော ရာဇဂဟိကော၊ သောပါဂါ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၁၆။ ပုရိမဉ္စ ဒိသံ ရာဇာ၊ ဓတရဋ္ဌော ပသာသတိ။<br> ဂန္ဓဗ္ဗာနံ အဓိပတိ၊ မဟာရာဇာ ယသဿိ သော။<br> ပုတ္တာပိ တဿ ဗဟဝေါ၊ ဣန္ဒနာမာ မဟဗ္ဗလာ။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၁၇။ ဒက္ခိဏဉ္စ ဒိသံ ရာဇာ၊ ဝိရူဠှော တံ ပသာသတိ။<br> ကုမ္ဘဏ္ဍာနံ အဓိပတိ၊ မဟာရာဇာ ယသဿိ သော။<br> ပုတ္တာပိ တဿ ဗဟဝေါ၊ ဣန္ဒနာမာ မဟဗ္ဗလာ။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-320 <hr> ၁၈။ ပစ္ဆိမဉ္စ ဒိသံ ရာဇာ၊ ဝိရူပက္ခော ပသာသတိ။<br> နာဂါနဉ္စ အဓိပတိ၊ မဟာရာဇာ ယသဿိ သော။<br> ပုတ္တာပိ တဿ ဗဟဝေါ၊ ဣန္ဒနာမာ မဟဗ္ဗလာ။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၁၉။ ဥတ္တရံ ဒိသံ ရာဇာ၊ ကုဝေရော တံ ပသာသတိ။<br> ယက္ခာနဉ္စ အဓိပတိ၊ မဟာရာဇာ ယသဿိ သော။<br> ပုတ္တာပိ တဿ ဗဟဝေါ၊ ဣန္ဒနာမာ မဟဗ္ဗလာ။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။</p> <p>၂ဝ။ ပုရိမံ ဒိသံ ဓတရဋ္ဌော၊ ဒက္ခိဏေန ဝိရူဠှကော။<br> ပစ္ဆိမေန ဝိရူပက္ခော၊ ကုဝေရော ဥတ္တရံ ဒိသံ။<br> ၂၁။ စတ္တာရော တေ မဟာရာဇာ၊ သမန္တာ စတုရော ဒိသာ။<br> ဒဒ္ဒလ္လမာနာ အဋ္ဌံသု၊ ဝနေ ကာပိလဝတ္ထဝေ။<br> ၂၂။ တေသံ မာယာဝိနော ဒါသာ အာဂုံ ဝဉ္စနိကာ သဌာ။<br> မာယာ ကုဋေဏ္ဍု ဝိဋေဏ္ဍု၊ ဝိဋုစ္စ ဝိဋုဋာ သဟ။<br> ၂၃။ စန္ဒနော ကာမသေဋ္ဌော စ၊ ကိန္နိဃဏ္ဍု နိဃဏ္ဍု စ။<br> ပနာဒေါ ဩပမညော စ၊ ဒေဝသူတော စ မာတလိ။<br> ၂၄။ စိတ္တသေနော စ ဂန္ဓဗ္ဗော၊ နဠော ရာဇာ ဇနေသဘော။<br> အာဂုံ ပဉ္စသိခေါ စေဝ၊ တိမ္ဗရူ သူရိယဝစ္ဆသာ။<br> ဧတေ စညေ စ ရာဇာနော၊ ဂန္ဓဗ္ဗာ သဟ ရာဇဘိ။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။</p> <h3>(ဘူမဋ္ဌဒေဝတာကဏ္ဍ)</h3> <p>အထာဂုံ နာဂသာ နာဂါ၊ ဝေသာလာ သဟတစ္ဆကာ။<br> ကမ္ဗလဿတရာ အာဂုံ၊ ပါယာဂါ သဟ ဉာတိဘိ။<br> ယာမုနာ ဓတရဋ္ဌာ စ၊ အာဂုံ နာဂါ ယသဿိနော။<br> ဧရာဝဏော မဟာနာဂေါ၊ သောပါဂါ သမိတိံ ဝနံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-321 <hr> ၂၅။ ယေ နာဂရာဇေ သဟသာ ဟရန္တိ၊<br> ဒိဗ္ဗာ ဒိဇာ ပက္ခိ ဝိသုဒ္ဓစက္ခု၊<br> ဝေဟာယသာ တေ ဝနမဇ္ဈပတ္တာ။<br> စိတြာ သုပဏ္ဏာ ဣတိ တေသ နာမံ။<br> ၂၆။ အဘယံ တဒါ နာဂရာဇာနမာသိ၊<br> သုဝဏ္ဏတော ခေမမကာသိ ဗုဒ္ဓေါ။<br> သဏှာဟိ ဝါစာဟိ ဥပဝှယန္တာ၊<br> နာဂါ သုပဏ္ဏာ သရဏမကံသု ဗုဒ္ဓံ။</p> <h3>(နာဂကဏ္ဍ)</h3> <p>၂၇။ ဇိတာ ဝဇိရဟတ္ထေန၊ သမုဒ္ဒံ အသုရာ သိတာ။<br> ဘာတရော ဝါသဝဿေတေ၊ ဣဒ္ဓိမန္တော ယသဿိနော။<br> ကာဠကဉ္စာ မဟာဘိသ္မာ၊ အသုရာ ဒါနဝေဃသာ။<br> ဝေပစိတ္တိ သုစိတ္တိ စ၊ ပဟာရာဒေါ နမုစီ သဟ။<br> သတဉ္စ ဗလိပုတ္တာနံ၊ သဗ္ဗေ ဝေရောစနာမကာ။<br> သန္နယှိတွာ ဗလိသေနံ၊ ရာဟု ဘဒ္ဒမုပါဂမုံ၊<br> သမယော ဒါနိ ဘဒ္ဒန္တေ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။</p> <h3>(အသုရဒေဝတာကဏ္ဍ)</h3> <p>၂၈။ အာပေါ စ ဒေဝါ ပထဝီ၊ တေဇော ဝါယော တဒါဂမုံ။<br> ဝရုဏာ ဝါရဏာ ဒေဝါ၊ သောမော စ ယသသာ သဟ။<br> မေတ္တာ ကရုဏာ ကာယိကာ၊ အာဂုံ ဒေဝါ ယသဿိနော။<br> ဒသေတေ ဒသဓာ ကာယာ၊ သဗ္ဗေ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၂၉။ ဝေဏ္ဍုဒေဝါ သဟလိ စ၊ အသမာ စ ဒုဝေ ယမာ။<br> စန္ဒဿူပနိသာ ဒေဝါ၊ စန္ဒမာဂုံ ပုရက္ခတွာ။<br> သူရိယဿူပနိသာ ဒေဝါ၊ သူရိယမာဂုံ ပုရက္ခတွာ။<br> နက္ခတ္တာနိ ပုရက္ခတွာ၊ အာဂုံ မန္ဒဝလာဟကာ။<br> ဝသူနံ ဝါသဝေါ သေဋ္ဌော၊ သက္ကောပါဂါ ပုရိန္ဒဒေါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-322 <hr> ဒသေတေ ဒသဓာ ကာယာ၊ သဗ္ဗေ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၃၀။ အထာဂုံ သဟဘူ ဒေဝါ၊ ဇလမဂ္ဂိသိခါရိဝ။<br> အရိဋ္ဌကာ စ ရောဇာ စ၊ ဥမာပုပ္ပနိဘာသိနော။<br> ဝရုဏာ သဟဓမ္မာ စ၊ အစ္စုတာ စ အနေဇကာ။<br> သူလေယျရုစိရာ အာဂုံ၊ အာဂုံ ဝါသဝနေသိနော။<br> ဒသေတေ ဒသဓာ ကာယာ၊ သဗ္ဗေ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၃၁။ သမာနာ မဟာသမာနာ၊ မာနုသာ မာနုသုတ္တမာ။<br> ခိဍ္ဍာပဒေါသိကာ အာဂုံ၊ အာဂုံ မနောပဒေါသိကာ။<br> အထာဂုံ ဟရယော ဒေဝါ၊ ယေ စ လောဟိတဝါသိနော။<br> ပါရဂါ မဟာပါရဂါ၊ အာဂုံ ဒေဝါ ယသဿိနော။<br> ဒသေတေ ဒသဓာ ကာယာ၊ သဗ္ဗေ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၃၂။ သုက္ကာ ကရမ္ဘာ အရုဏာ၊ အာဂုံ ဝေယနသာ သဟ။<br> ဩဒါတဂယှာ ပါမောက္ခာ၊ အာဂုံ ဒေဝါ ဝိစက္ခဏာ။<br> သဒါမတ္တာ ဟာရဂဇာ၊ မိဿကာ စ ယသဿိနော။<br> ထနယံ အာဂ ပဇ္ဇုန္နော၊ ယော ဒိသာ အဘိဝဿတိ။<br> ဒသေတေ ဒသဓာ ကာယာ၊ သဗ္ဗေ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၃၃။ ခေမိယာ တုသိတာ ယာမာ၊ ကဋ္ဌကာ စ ယသဿိနော။<br> လမ္ဗီတကာ လာမသေဋ္ဌာ၊ ဇောတိနာမာ စ အာသဝါ။<br> နိမ္မာနရတိနော အာဂုံ၊ အထာဂုံ ပရနိမ္မိတာ။<br> ဒသေတေ ဒသဓာ ကာယာ၊ သဗ္ဗေ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော။<br> ဣဒ္ဓိမန္တော ဇုတိမန္တော၊ ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော။<br> မောဒမာနာ အဘိက္ကာမုံ၊ ဘိက္ခူနံ သမိတိံ ဝနံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-323 <hr> ၃၄။ သဋ္ဌေတေ ဒေဝနိကာယာ၊ သဗ္ဗေ နာနတ္တဝဏ္ဏိနော။<br> နာမနွယေန အာဂတ္ထုံ၊ ယေ စညေ သဒိသာ သဟ။<br> ပဝုတ္တဇာတိမခီလံ၊ ဩဃတိဏ္ဏမနာသဝံ။<br> ဒက္ခေမောဃတရံ နာဂံ၊ စန္ဒံဝ အသိတာတိဂံ။</p> <h3>(အာကာသဋ္ဌဒေဝတာကဏ္ဍ)</h3> <p>၃၅။ သုဗြဟ္မာ ပရမတ္တော စ၊ ပုတ္တာ ဣဒ္ဓိမတော သဟ။<br> သနင်္ကုမာရော တိဿော စ၊ သောပါဂါ သမိတိံ ဝနံ။<br> ၃၆။ သဟဿံ ဗြဟ္မလောကာနံ၊ မဟာဗြဟ္မာဘိတိဋ္ဌတိ။<br> ဥပပန္နော ဇုတိမန္တော၊ ဘိသ္မာကာယော ယသဿိ သော။<br> ဒသေတ္ထ ဣဿရာ အာဂုံ၊ ပစ္စေကဝသဝတ္တိနော။<br> တေသဉ္စ မဇ္ဈတော အာဂ၊ ဟာရိတော ပရိဝါရိတော။</p> <h3>(ဗြဟ္မကဏ္ဍ)</h3> <p>၃၇။ တေ စ သဗ္ဗေ အဘိက္ကန္တေ၊ သဣန္ဒေ ဒေဝေ သဗြဟ္မကေ။<br> မာရသေနာ အဘိက္ကာမိ၊ ပဿ ကဏှဿ မန္ဒိယံ။<br> ဧထ ဂဏှထ ဗန္ဓထ၊ ရာဂေန ဗဒ္ဓမတ္ထု ဝေါ။<br> သမန္တာ ပရိဝါရေထ၊ မာ ဝေါ မုဉ္စိတ္ထ ကောစိ နံ။<br> ဣတိ တတ္ထ မဟာသေနော၊ ကဏှော သေနံ အပေသယိ။<br> ပါဏိနာ တလမာဟစ္စ၊ သရံ ကတွာန ဘေရဝံ။<br> ယထာ ပါဝုဿကော မေဃော၊ ထနယန္တော သဝိဇ္ဈုကော၊<br> တဒါ သော ပစ္စုဒါဝတ္တိ၊ သံကုဒ္ဓေါ အသယံဝသေ။<br> ၃၈။ တဉ္စ သဗ္ဗံ အဘိညာယ၊ ဝဝတ္ထိတွာန စက္ခုမာ။<br> တတော အာမန္တယီ သတ္ထာ၊ သာဝကေ သာသနေ ရတေ။<br> မာရသေနာ အဘိက္ကန္တာ၊ တေ ဝိဇာနာထ ဘိက္ခဝေါ၊<br> တေ စ အာတပ္ပမကရုံ၊ သုတွာ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ။<br> ဝီတရာဂေဟိ ပက္ကာမုံ၊ နေသံ လောမာပိ ဣဉ္ဇယုံ။<br> ၃၉။ သဗ္ဗေ ဝိဇိတသင်္ဂါမာ၊ ဘယာတီတာ ယသဿိနော။<br> မောဒန္တိ သဟ ဘူတေဟိ၊ သာဝကာ တေ ဇနေသုတာတိ။</p> <p>မဟာသမယသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။<br> သုတ်မဟာဝါ။ ၂၀၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-324 <hr> <h3>အခန်း ( ၈)<br> ပါဠိတော်မြန်မာပြန် ကောက်နုတ်ချက်များ</h3> <h3>သက္ကပဥှသုတ် မြန်မာပြန် (ကောက်နုတ်ချက်)</h3> <h3>ဂေါပကနတ်သားဝတ္ထု</h3> <p>အသျှင်ဘုရား-ဤကပိလဝတ်ပြည်၌ပင်လျှင် ဘုရား တရား သံဃာ၌ ကြည်ညို၍ ငါးပါးသီလကို စောင့်ထိန်းလေ့ရှိသည့် ဂေါပိကာမည်သော သာကီဝင်မင်းသမီးသည် ရှိပါ၏။ ထို(မင်းသမီး)သည် မိန်းမဖြစ်ကြောင်းကို စက်ဆုပ်လျက် ယောက်ျားဖြစ် ကြောင်းကို ဖြည့်ကျင့်၍ ခန္ဓာကိုယ်ပျက်စီး၍ သေပြီးသည်မှနောက်၌ ကောင်းသော လားရာ တာဝတိံသာနတ်ပြည်ဝယ် အကျွန်ုပ်တို့၏ သားအဖြစ်သို့ ရောက်လာပါ၏။ ထိုတာဝတိံသာ နတ်ပြည်၌လည်း ထိုနတ်သားကို “ဂေါပကနတ်သား”ဟူ၍ ခေါ် ကြပါကုန်၏။</p> <p>အသျှင်ဘုရား-အခြားရဟန်း သုံးပါးတို့သည်ကား မြတ်စွာဘုရားထံ၌ မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်ပါလျက် ယုတ်နိမ့်သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်လာပါကုန်၏။ ထိုနတ်တို့သည် ကာမဂုဏ်ငါးပါးတို့ဖြင့် ကုံလုံပြည့်စုံစွာ ခံစားပျော်ရွှင်လျက် အကျွန်ုပ် အား ခစားဖျော်ဖြေရန် သုဓမ္မာနတ်သဘင်သို့ လာရောက်ကြပါကုန်၏။</p> <p>အကျွန်ုပ်တို့အား ခစားဖျော်ဖြေရန် လာရောက်သော ထိုနတ်တို့ကို ဂေါပက နတ်သားသည် ဤသို့ သတိပေးပြောဆိုပါ၏-</p> <p>“အသျှင်တို့-သင်တို့သည် အဘယ်သို့ ဉာဏ်ဦးလှည့်၍ ထိုမြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို နာခဲ့ကြပါသနည်း။ အကျွန်ုပ်သည်ကား ဘုရား တရား သံဃာ၌ ကြည်ညို၍ ငါးပါးသီလမျှကို စောင့်ထိန်းလေ့ရှိသည့် မိန်းမပင်ဖြစ်သော်လည်း မိန်းမဖြစ်ကြောင်းကို စက်ဆုပ်လျက် ယောက်ျားဖြစ်ကြောင်းကို ဖြည့်ကျင့်သဖြင့် ခန္ဓာကိုယ် ပျက်စီး၍ သေပြီးသည်မှ နောက်၌ ကောင်းသောလားရာ တာဝတိံသာ နတ်ပြည်ဝယ် နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း၏ သားအဖြစ်သို့ ရောက်လာပါ၏။ ဤတာဝတိံသာနတ်ပြည်၌လည်း အကျွန်ုပ်ကို “ဂေါပက နတ်သား၊ ဂေါပကနတ်သား” ဟူ၍ ခေါ်ကြပါကုန်၏။</p> 0l68eaf1ribfjhzwu5og1ns8sc84ijj ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်-ဒု 0 6157 21750 2026-03-28T02:19:24Z Tejinda 173 "{{header | title = ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်-ဒု | author = သာသနာတော်ထွန်းကားပြန့်ပွားရေးဦးစီးဌာန | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းက..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 21750 wikitext text/x-wiki {{header | title = ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်-ဒု | author = သာသနာတော်ထွန်းကားပြန့်ပွားရေးဦးစီးဌာန | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်]] | previous2 = | next = [[]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <p>စာမျက်နှာ-325 <hr> အသျှင်တို့-သင်တို့သည်ကား မြတ်စွာဘုရားအထံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်ခဲ့ပါလျက် ယုတ်နိမ့်သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်လာကုန်၏။ အသျှင်တို့-တရား ကျင့်ဖက်ပုဂ္ဂိုလ်တို့ ယုတ်နိမ့်သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်နေကြသည်တို့ကို မြင်ရကုန် သော အကျွန်ုပ်တို့သည် မမြင်သင့်သော သဘောကို မြင်ရလေကုန်စွတကား'ဟု သတိပေးပြောဆိုပါ၏။</p> <p>အသျှင် ဘုရား-ဂေါပကနတ်သားသည် သတိပေး ပြောဆိုအပ်ကုန်သော ထိုနတ်သား သုံးယောက်တို့တွင် နတ်သားနှစ်ယောက်တို့သည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် ပဌမဈာန်သတိကိုရလျက် ဗြဟ္မပုရောဟိတာဘုံသို့ ရောက်ကုန်၏။ တစ်ယောက်သော နတ်သားသည်ကား ကာမဘုံ၌ပင် ပျော်၍ နေပါ၏။</p> <p>အကျွန်ုပ်သည် စက္ခုငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား၏ ဥပါသိကာမ ဖြစ်ခဲ့ပါ၏။ အကျွန်ုပ်၏ အမည်သည် ဂေါပိကာ ဖြစ်ပါ၏။ အကျွန်ုပ်သည် ဘုရား တရား၌ အလွန်ကြည်ညိုခဲ့ပါ၏။ သံဃာကိုလည်း ကြည်ညိုသောစိတ်ဖြင့် လုပ်ကျွေး ခဲ့ပါ၏။</p> <p>ထိုမြတ်စွာဘုရား တရားတော်၏ ကောင်းမြတ်ခြင်းကြောင့်သာလျှင် အကျွန်ုပ်သည် တာဝတိံသာနတ်ပြည်ရောက်၍ သိကြားမင်း၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးသော သား ဖြစ်ရပါ၏။ ဤတာဝတိံသာ နတ်ပြည်၌လည်း အကျွန်ုပ်ကို “ဂေါပက”ဟု ခေါ်ကြပါကုန်၏။</p> <p>ထိုအခါ ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ရောက်၍ နေကုန်သော ရှေးကမြင်ဖူးကုန်သော ရဟန်းဖြစ်ခဲ့ကုန်သော ဤနတ်တို့ကို မြင်ရပါ၏။ မှန်ပါ၏။ ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ တပည့်ရဟန်းဖြစ်ခဲ့ကုန်သော ထိုနတ်တို့ကို အကျွန်ုပ်တို့သည် ရှေးလူဖြစ်စဉ်က ခြေဆေးရေ၊ ခြေနယ်ဆီတို့ဖြင့် ချီးမြှောက်ပူဇော်၍ ဆွမ်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ အဖျော် ဖြင့်လည်းကောင်း လုပ်ကျွေးပြုစုခဲ့ပါကုန်၏။ ဤအသျှင်တို့သည် အဘယ်ကို ဉာဏ်ဦးလှည့်၍ မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်တို့ကို နာယူခဲ့ကြပါကုန်သနည်း။ စက္ခုငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုးထွင်းသိမြင်တော်မူ၍ ကောင်းစွာ ဟောကြားအပ်သော တရားတော်ကို ကိုယ်တိုင်သိခဲ့ရပါ၏။ အကျွန်ုပ်သည် အသျှင်တို့ကိုပင် ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်လျက် အရိယာတို့ကောင်းစွာ ဟောအပ်သော တရားတို့ကို ကြားနာရသဖြင့် တာဝတိံသာနတ်ပြည်သို့ရောက်၍ သိကြားမင်း၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးသော သား ဖြစ်ရပါ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-326 <hr> အသျှင်တို့-သင်တို့သည်ကား မြတ်စွာဘုရားကို ဆည်းကပ်ရပါကုန်လျက် အမြတ်ဆုံးအကျင့်ကို ကျင့်ကြရပါကုန်လျက် ယုတ်နိမ့်သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ် ကြရကုန်၏။</p> <p>အသျှင်တို့၏ ဘဝအကျိုးပေးသည် မသင့်လျော်လေစွတကား၊ တရားကျင့်ဖက် ပုဂ္ဂိုလ်တို့ ယုတ်နိမ့်သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်နေကြရသည်တို့ကို မြင်ရကုန်သော အကျွန်ုပ်တို့သည် မမြင်သင့်သော သဘောကို မြင်ရလေကုန်စွတကား။</p> <p>အသျှင်တို့-သင်တို့သည် ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်နေသောကြောင့် တာဝတိံသာ နတ်တို့ကို ခစားဖျော်ဖြေရန် လာကြရကုန်၏။ လူ့ဘောင်၌ နေသော အကျွန်ုပ်၏ ဤထူးခြားသောအဖြစ်ကို ရှုကြပါလော့။</p> <p>ထိုအကျွန်ုပ်သည် ရှေးဘဝ၌ မိန်းမဖြစ်လျက် ယခုအခါ၌ နတ်စည်းစိမ်တို့နှင့် ပြည့်စုံသော နတ်ယောက်ျား ဖြစ်လာရပါ၏။ ဤသို့ ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ တပည့် ဂေါပကနတ်သားသည် သတိပေးပြောဆိုအပ်ကုန်သော ထိုနတ်သား သုံးယောက်တို့သည် သံဝေဂရကြကုန်၍ ဂေါပကနတ်သားထံ အညီအညွတ်သွား ကြပြီးလျှင် “ငါတို့သည် တရားထူးကို ရခြင်းငှာ ယခုအားထုတ်ကုန်တော့အံ့၊ ပြင်းစွာအားထုတ်ကုန်တော့အံ့၊ သူတပါးတို့၏ အစေခံမဖြစ်ကုန်တော့အံ့”ဟု ဆိုကုန်၍ ထို(သုံးယောက်)တို့တွင် နှစ်ယောက်သော နတ်တို့သည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမကို အဖန်ဖန်အောက်မေ့လျက် အားထုတ်ခြင်းကို ဖြစ်စေကုန်၏။</p> <p>ဤနတ်ပြည်၌ပင် စိတ်တို့ကို တပ်မက်ခြင်းကင်းစေ၍ ကာမဂုဏ်တို့၌ အပြစ်ကို မြင်ကုန်၏။ ဆင်ပြောင်ကြီးသည် မြဲစွာဖွဲ့ချည်ထားသော ကြိုးတို့ကို ဖြတ်သကဲ့သို့ ထိုနတ်နှစ်ယောက်တို့သည် လွန်မြောက်နိုင်ခဲသော မာရ်နတ်၏ နှောင်ကြိုး ဖြစ်ကုန်သော ကာမသံယောဇဉ်၊ ကာမအနှောင်အဖွဲ့တို့ကို ဖြတ်၍ တာဝတိံသာ နတ်တို့ကို သာလွန်၍ ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဖြစ်ကုန်၏။ ရာဂကင်းခြင်းကို ပြုကုန်လျက် အနာဂါမ်ဖြစ်ကုန်သော သူရဲကောင်း နတ်နှစ်ယောက်တို့သည် သိကြားမင်းနှင့်တကွ ပဇာပတိနတ်မင်းနှင့်တကွ သုဓမ္မာနတ်သဘင်သို့ ပါဝင်တက်ရောက်ကုန်သော အလုံးစုံသော နတ်တို့ကို သာလွန်၍ ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဖြစ်ကုန်၏။ နတ်တို့ကို စိုးမိုးသော သိကြားမင်းသည် ထိုနတ်တို့ကို မြင်၍ “ဤနတ်နှစ်ယောက်တို့သည် ယုတ်နိမ့်သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်လာကုန်သော်လည်း တာဝတိံသာနတ်တို့ကို လွန်၍ ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဖြစ်ကုန်၏”ဟု ဆိုလျက် နတ်အပေါင်း၏ အလယ်၌ သံဝေဂဖြစ်လေ၏၊ ထိုဂေါပက နတ်သားသည် သံဝေဂဖြစ်နေသော သိကြားမင်း၏ စကားကို ကြား၍ သိကြား မင်းကို ဤသို့ ပြောဆို၏-<br> <br>စာမျက်နှာ-327 <hr> နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-လူ့ပြည်၌ ဘုရားသည် ပွင့်တော်မူလျက်ရှိ၏။ ကာမဂုဏ်တို့ကို နှိမ်နင်းနိုင်သော သကျမုနိ“သာကီစင်မင်းသား ဘုရားသျှင်”ဟု ကျော်စော၏။ ထိုနတ်တို့သည် ပဋ္ဌမဈာန်သတိမှ ကင်းလွတ်လျက် ရှိကုန်သော ထိုမြတ်စွာဘုရား၏ သားတော်တို့ပင် ဖြစ်ပါကုန်၏။ အကျွန်ုပ်သတိပေးအပ်သည် ဖြစ်၍ ပဌမဈာန်သတိ ရကြပါကုန်ပြီ။</p> <p>ထိုနတ်သားသုံးယောက်တို့တွင် နတ်သားတစ်ယောက်သည် ဤဂန္ဓဗ္ဗအမျိုး၌ ထာဝစဉ်နေသူ အာဝါသိက ဖြစ်နေပါ၏။ နှစ်ယောက်သော နတ်သားတို့သည်ကား ဂန္ဓဗ္ဗအမျိုး၌ ကပ်ရောက်၍ နေလာကုန်သော်လည်း အနာဂါမိမဂ်သို့ရောက်လျက် တည်ကြည်သော စိတ်ရှိကုန်၍ နတ်တို့ကိုပင်သော်လည်း ယုတ်ညံ့သည် ထင်ပါကုန်၏။</p> <p>ဤသာသနာတော်၌ တရားတော်ကို ထင်ရှားစေကုန်သော ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသည့် ဤသို့သော တပည့်သာဝကတို့ ရှိပါကုန်၏၊ ထိုတပည့်သာဝကတို့တွင် တစုံတယောက် သော တပည့်သာဝကသည် ဘုရားစသည်၌ အဘယ်သို့ ယုံမှားတော့အံ့နည်း၊ မယုံမှားတော့သည်သာ ဖြစ်၏၊ ဩဃလေးပါးကို ကူးမြောက်ပြီးသော ဝိစိကိစ္ဆာကို ဖြတ်တောက်ပြီးသော မာရ်ငါးပါးကို အောင်တော်မူသော လူသုံးပါးတို့ထက် မြတ်တော်မူသော မြတ်စွာ ဘုရားကို အကျွန်ုပ်တို့သည် ရှိခိုးကြပါကုန်စို့ဟု ပြောဆို၏။</p> <p>အသျှင်ဘုရား-ထိုနတ်သားသုံးယောက်တို့တွင် နတ်သားနှစ်ယောက်တို့သည် ဤနတ်ပြည်၌ အသျှင်ဘုရား၏ တရားကို သိကုန်သောကြောင့် ဗြဟ္မပုရောဟိတာ ကိုယ်ခန္ဓာကို ရ၍ အနာဂါမိမဂ်ဟူသော တရားထူးကို ရကြပါကုန်၏။</p> <p>အသျှင်ဘုရား-အကျွန်ုပ်တို့သည် ဤတရားထူးကို ရခြင်းငှာ လာရောက်ကြပါ ကုန်၏။ အသျှင်ဘုရား-မြတ်စွာဘုရားသည် အခွင့်ပေးတော်မူပါသော် အကျွန်ုပ် တို့သည် ပြဿနာကို မေးလိုပါကုန်၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားအား ဤသို့သော အကြံသည် ဖြစ်၏။ “ဤသိကြား မင်းသည် ရှည်စွာသော နေညဉ့်ပတ်လုံး စင်ကြယ်သော အကျင့်ရှိခဲ့၏။ မည်သည့် ပြဿနာကို မေးသည်ဖြစ်စေ၊ အကြောင်းနှင့်စပ်သော ပြဿနာကိုသာ မေးလတ္တံ့ အကြောင်းနှင့်မစပ်သော ပြဿနာကို မမေးလတ္တံ့။ ထိုသိကြားမင်း မေး၍ ငါဖြေလတ်သော် ထိုအဖြေကို လျင်မြန်စွာပင် သိလတ္တံ့”ဟု အကြံဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-328 <hr> ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်းကို ဂါထာဖြင့် မိန့် ကြားတော်မူ၏။</p> <p>“သိကြားမင်း-သင်၏ စိတ်၌ မေးလိုသော ပြဿနာကို ငါ့အား မေးလော့၊ ထိုထိုပြဿနာအတွက် ဖြစ်ပေါ်နေသော သင်၏ ယုံမှားခြင်း ဝိစိကိစ္ဆာကို အဆုံး တိုင်ပျောက်ကင်းအောင် ငါ ဖြေရှင်းအံ့”ဟု မိန့်ကြားတော်မူ၏။</p> <h3>သိကြားမင်း ပြဿနာမေးခြင်း</h3> <p>မြတ်စွာဘုရား ခွင့်ပြုတော်မူလတ်သော် နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်းသည် မြတ်စွာဘုရားအား ရှေးဦးစွာ ဤပြဿနာကို မေးလျှောက်၏။</p> <p>“အသျှင်ဘုရား'ရန်ငြိုးကင်းကုန်လျက် ဒဏ်ကင်းကုန်လျက် ရန်သူကင်းကုန်လျက် စိတ်ဆင်းရဲခြင်း ကင်းကုန်လျက် အမျက်ထွက်ခြင်း ကင်းကုန်လျက် ငါတို့ နေကြ ပါရစေ'ဟု နတ်လူ အသုရာ နဂါး ဂန္ဓဗ္ဗတို့နှင့် အခြားများစွာသော ထိုသတ္တဝါ တို့အား တောင့်တခြင်းသည် ဖြစ်၏။ ယင်းသို့ တောင့်တခြင်းဖြစ်သော်လည်း ထိုသတ္တဝါတို့သည် ရန်ငြိုးရှိကုန်လျက် ဒဏ်ရှိကုန်လျက် ရန်သူရှိကုန်လျက် စိတ်ဆင်း ရဲခြင်း ရှိကုန်လျက် အမျက်ရှိကုန်လျက် နေကြရပါကုန်၏။ ဤသို့ နေရခြင်းသည် အဘယ် အနှောင်အဖွဲ့ကြောင့် ပါနည်း”ဟု နတ်တို့၏ အရှင် သိကြားမင်းသည် မြတ်စွာဘုရားအား ဤအခြင်းအရာဖြင့် ပြဿနာကို မေးလျှောက်၏။ ထိုသို့ သိကြားမင်း မေးလတ်သော် မြတ်စွာဘုရားသည် ပြဿနာကို ဖြေကြားတော်မူ၏။</p> <p>“နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-ရန်ငြိုးကင်းကုန်လျက်၊ ဒဏ်ကင်းကုန်လျက်၊ ရန်သူကင်းကုန်လျက်၊ စိတ်ဆင်းရဲခြင်း ကင်းကုန်လျက်၊ အမျက်ထွက်ခြင်း ကင်းကုန် လျက် နေကြရပါစေဟု နတ် လူ အသုရာ နဂါး ဂန္ဓဗ္ဗနှင့် အခြားများစွာသော ထိုသတ္တဝါတို့အား တောင့်တခြင်းသည် ဖြစ်၏။ ယင်းသို့ တောင့်တခြင်း ဖြစ်သော် လည်း ထိုသတ္တဝါတို့သည် ရန်ငြိုးရှိကုန်လျက်၊ ဒဏ်ရှိကုန်လျက်၊ ရန်သူရှိကုန်လျက်၊ စိတ်ဆင်းရဲခြင်း ရှိကုန်လျက်၊ အမျက်ရှိကုန်လျက် နေကြရကုန်၏။ ဤသို့နေရခြင်းသည် ဣဿာ၊ မစ္ဆရိယ (မနာလိုခြင်း၊ ဝန်တိုခြင်း)သံယောဇဉ်ကြောင့် ဖြစ်၏”ဟု ဖြေကြားတော်မူ၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း မေးအပ်သည်ဖြစ်၍ မြတ်စွာဘုရားသည် ဤ အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြဿနာကို ဖြေကြားတော်မူလတ်သော် နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်းသည် နှစ်လိုသည်ဖြစ်၍ မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို ဝမ်းမြောက်စွာ ခံယူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-329 <hr> “ဘုန်းတော်ကြီးသော မြတ်စွာဘုရား-ဟောတော်မူသည့်အတိုင်း မှန်လှပါ၏။ ကောင်းသောစကားကို ဆိုတော်မူတတ်သော မြတ်စွာဘုရား-ဟောတော်မူသည့် အတိုင်း မှန်လှပါ၏။ မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်သော ပြဿနာကို ကြားနာရသော ကြောင့် ဤပြဿနာ၌ အကျွန်ုပ်သည် ယုံမှားခြင်းမှ လွတ်မြောက်ပါပြီ၊ သို့လော သို့လော တွေးတောခြင်း ကင်းပါပြီ'ဟု ဝမ်းမြောက်စွာ ခံယူ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်းသည် မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို နှစ်လိုသည်ဖြစ်၍ ဝမ်းမြောက်စွာခံယူပြီးလျှင် မြတ်စွာဘုရားအား နောက်ထပ် ပြဿနာကို မေးလျှောက်ပြန်၏-</p> <p>“အသျှင်ဘုရား-ဣဿာမစ္ဆရိယသည်ကား အခြေခံဖြစ်ရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း၊ တိုးတက်ဖြစ်ပွားရာ အဘယ်အကြောင်းရှိပါသနည်း၊ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ် ရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း။ အမွန်အစဖြစ်ရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း။ အဘယ်တရားရှိသော် ဣဿာမစ္ဆရိယ မဖြစ်ပါသနည်း၊ အဘယ်တရား မရှိသော် ဣဿာမစ္ဆရိယ မဖြစ်ပါသနည်း”ဟု မေးလျှောက်ပြန်၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း- ဣဿာ မစ္ဆရိယသည် ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်း ဟူသော အခြေခံဖြစ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်းဟူသော တိုးတက်ဖြစ်ပွား ရာ အကြောင်းရှိ၏။ ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်းဟူသော ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်း ဟူသော အမွန်အစဖြစ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်း ရှိသော် ဣဿာ မစ္ဆရိယ ဖြစ်၏၊ ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်း မရှိသော် ဣဿာ မစ္ဆရိယ မဖြစ်ဟု ဖြေကြားတော်မူ၏။</p> <p>“အသျှင်ဘုရား- ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်းသည်ကား အခြေခံဖြစ်ရာ အဘယ် အကြောင်းရှိပါသနည်း။ တိုးတက်ဖြစ်ပွားရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း၊ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း။ အမွန်အစဖြစ်ရာ အဘယ် အကြောင်း ရှိပါသနည်း၊ အဘယ်တရားရှိသော် ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်း ဖြစ်ပါသနည်း။ အဘယ်တရားမရှိသော် ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်း မဖြစ်ပါသနည်း”ဟု မေးလျှောက်၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်းတို့သည် လိုချင်ခြင်း“ဆန္ဒ” ဟူသော အခြေခံဖြစ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ လိုချင်ခြင်း “ဆန္ဒ”ဟူသော တိုးတက် ဖြစ်ပွားရာ အကြောင်းရှိ၏။ လိုချင်ခြင်း“ဆန္ဒ”ဟူသော ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ လိုချင်ခြင်း“ဆန္ဒ”ဟူသော အမွန်အစဖြစ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ လိုချင်ခြင်းရှိသော် ချစ်ခြင်း၊မုန်းခြင်းဖြစ်၏၊ လိုချင်ခြင်း မရှိသော် ချစ်ခြင်း၊ မုန်းခြင်း မဖြစ်ဟု ဖြေကြားတော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-330 <hr> အသျှင်ဘုရား-လိုချင်ခြင်း “ဆန္ဒ”သည်ကား အခြေခံဖြစ်ရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း။ တိုးတက်ဖြစ်ပွားရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း၊ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ် ရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း၊ အမွန်အစဖြစ်ရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း၊ အဘယ်တရားရှိသော် လိုချင်ခြင်း“ဆန္ဒ” ဖြစ်ပါသနည်း၊ အဘယ် တရားမရှိသော် လိုချင်ခြင်း“ဆန္ဒ”မဖြစ်ပါသနည်းဟု မေးလျှောက်၏။</p> <p>နတ်တို့အရှင်သိကြားမင်း-လိုချင်ခြင်း“ဆန္ဒ”သည် ကြံစည်ခြင်း“ဝိတက်”ဟူသော အခြေခံဖြစ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ ကြံစည်ခြင်း“ဝိတက်”ဟူသော တိုးတက်ဖြစ်ပွားရာ အကြောင်းရှိ၏၊ ကြံစည်ခြင်း “ဝိတက်”ဟူသော ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ရာ အကြောင်း ရှိ၏၊ ကြံစည်ခြင်း“ဝိတက်”ဟူသော အမွန်အစဖြစ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ ကြံစည်ခြင်း “ဝိတက်”ရှိသော် လိုချင်ခြင်း“ဆန္ဒ”ဖြစ်၏၊ ကြံစည်ခြင်း“ဝိတက်” မရှိသော် လိုချင်ခြင်း “ဆန္ဒ” မဖြစ်ဟု ဖြေကြားတော်မူ၏။</p> <p>အသျှင်ဘုရား- ကြံစည်ခြင်း “ဝိတက်”သည်ကား အခြေခံဖြစ်ရာ အဘယ် အကြောင်း ရှိပါသနည်း၊ တိုးတက်ဖြစ်ပွားရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း၊ ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်ရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း၊ အမွန် အစ ဖြစ်ရာ အဘယ်အကြောင်း ရှိပါသနည်း။ အဘယ်တရားရှိသော် ကြံစည်ခြင်း“ဝိတက်” ဖြစ်ပါသနည်း၊ အဘယ် တရားမရှိသော် ကြံစည်ခြင်း“ဝိတက်” မဖြစ်ပါသနည်းဟု မေးလျှောက်၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင်သိကြားမင်း-ကြံစည်ခြင်း“ဝိတက်”သည် သံသရာချဲ့ထွင်တတ် သည့်တရား “ပပဉ္စသညာ”အစုဟူသော အခြေခံဖြစ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ သံသရာ ချဲ့ထွင်တတ်သည့် တရားအစုဟူသော တိုးတက်ဖြစ်ပွားရာ အကြောင်းရှိ၏၊ သံသရာ ချဲ့ထွင်တတ်သည့် တရားအစုဟူသော ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ သံသရာ ချဲ့ထွင်တတ်သည့် တရားအစုဟူသော အမွန်အစဖြစ်ရာ အကြောင်းရှိ၏၊ သံသရာ ချဲ့ထွင်တတ်သည့် တရားအစုရှိသော် ကြံစည်ခြင်းဖြစ်၏၊သံသရာချဲ့ထွင်တတ်သည့် တရားအစုမရှိသော် ကြံစည်ခြင်း မဖြစ်ဟု ဖြေကြားတော်မူ၏။</p> <h3>ဒေသနာကမ္မဋ္ဌာန်း</h3> <p>နတ်တို့အရှင်သိကြားမင်း-ဝမ်းမြောက်ခြင်း“သောမနဿ”ကိုလည်း မှီဝဲအပ် သော ဝမ်းမြောက်ခြင်း၊ မမှီဝဲအပ်သော ဝမ်းမြောက်ခြင်းဟူ၍ နှစ်ပါး အပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-331 <hr> နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-နှလုံးမသာခြင်း“ဒေါမနဿ”ကိုလည်း မှီဝဲအပ် သော နှလုံးမသာခြင်း၊ မမှီဝဲအပ်သော နှလုံးမသာခြင်းဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-လျစ်လျူရှုခြင်း“ဥပေက္ခာ”ကိုလည်း မှီဝဲအပ်သော လျစ်လျူရှုခြင်း၊ မမှီဝဲအပ်သော လျစ်လျူရှုခြင်းဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-ဝမ်းမြောက်ခြင်း ‘သောမနဿ' ကိုလည်း မှီဝဲ အပ်သော ဝမ်းမြောက်ခြင်း၊ မမှီဝဲအပ်သော ဝမ်းမြောက်ခြင်းဟူ၍ နှစ်ပါးအပြား အားဖြင့် ငါဟော၏”ဟူသောဤစကားကို ဆိုခဲ့၏။ အဘယ်အကြောင်းကို စွဲ၍ ဤစကားကို ဆိုခဲ့သနည်းဟူမူ-ထိုနှစ်ပါးသော ဝမ်းမြောက်ခြင်းတို့တွင် “ဤဝမ်းမြောက် ခြင်းကို မှီဝဲသော ငါ့အား အကုသိုလ်တရားတို့ တိုးပွား၍ ကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်ကုန်၏”ဟု အကြင်ဝမ်းမြောက်ခြင်းကို သိငြားအံ့၊ ဤသို့ သဘောရှိသော ဝမ်းမြောက်ခြင်းကို မမှီဝဲအပ်။</p> <p>ထိုနှစ်ပါးသော ဝမ်းမြောက်ခြင်းသောမနဿတို့တွင် “ဤဝမ်းမြောက်ခြင်းကို မှီဝဲသော ငါ့အား အကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်၍ ကုသိုလ်တရားတို့ တိုးပွား ကုန်၏”ဟု အကြင်ဝမ်းမြောက်ခြင်းကို သိငြားအံ့၊ ဤသို့ သဘောရှိသော ဝမ်းမြောက် ခြင်းကို မှီဝဲအပ်၏။</p> <p>ထိုမှီဝဲအပ်သော ဝမ်းမြောက်ခြင်း‘သောမနဿ”၌ အကြင် ဝမ်းမြောက်ခြင်းသည် ကြံစည်ခြင်း “ဝိတက်”နှင့်လည်း တကွဖြစ်၏၊ သုံးသပ်ခြင်း “ဝိစာရ”နှင့်လည်း တကွ ဖြစ်၏၊ အကြင်ဝမ်းမြောက်ခြင်းသည် ကြံစည်ခြင်းလည်းမရှိ၊ သုံးသပ်ခြင်းလည်း မရှိ၊ ထိုနှစ်ပါးတို့တွင် ကြံစည်ခြင်းလည်းမရှိ၊ သုံးသပ်ခြင်းလည်းမရှိသော ဝမ်းမြောက် ခြင်းသည် သာလွန်၍ မြတ်၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-“ဝမ်းမြောက်ခြင်း သောမနဿ'ကိုလည်း မှီဝဲအပ် သော ဝမ်းမြောက်ခြင်း၊ မမှီဝဲအပ်သော ဝမ်းမြောက်ခြင်းဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏”ဟူသော ဤစကားကို ထိုဆိုခဲ့ပြီးသော အကြောင်းကို စွဲ၍ ငါဆို၏။ ထိုနည်းတူစွာပင် နှလုံးမသာခြင်း“ဒေါမနဿ”နှင့်လျစ်လျူရှုခြင်း“ဥပေက္ခာ” တို့ကိုလည်း မှီဝဲအပ်ခြင်းနှင့် မမှီဝဲအပ်ခြင်း၏ အကြောင်းများကို ဆက်လက်ဟော ကြားတော်မူ၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း- ဤသို့ကျင့်သော ရဟန်းသည် သံသရာချဲ့ထွင် တတ်သည့် ‘ပပဉ္စသညာ’ အစု၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းအား လျော်၍ ထိုချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန် ရောက်ကြောင်း အကျင့်ကို ကျင့်သည်မည်၏ဟု ဟောကြားတော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-332 <hr> နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း မေးအပ်သည်ဖြစ်၍ မြတ်စွာဘုရားသည် ဤ အခြင်းအရာဖြင့် ပြဿနာကို ဖြေကြားတော်မူလတ်သော် နတ်တို့၏ အရှင် သိကြားမင်းသည် နှစ်လိုသည်ဖြစ်၍ မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို ဝမ်းမြောက်စွာ ခံယူလေ၏-</p> <p>“ဘုန်းတော်ကြီးသော မြတ်စွာဘုရား-ဟောကြားတော်မူသည့်အတိုင်း မှန်လှပါ၏။ ကောင်းသောစကားကို ဆိုတော်မူတတ်သော မြတ်စွာဘုရား- ဟောတော်မူသည့် အတိုင်း မှန်လှပါ၏၊ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော ပြဿနာအဖြေကို ကြားနာရ သောကြောင့် ဤပြဿနာ၌ အကျွန်ုပ်သည် ယုံမှားခြင်းကို လွန်မြောက်ပါပြီ၊ သို့လော သို့လော တွေးတောခြင်း ကင်းပါပြီ”ဟု ဝမ်းမြောက်စွာ ခံယူလေ၏။</p> <h3>ပါတိမောက္ခသံဝရသီလ</h3> <p>ဤသို့လျှင် နတ်တို့၏အရှင်သိကြားမင်းသည် မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို နှစ်လိုသည်ဖြစ်၍ ဝမ်းမြောက်စွာ ခံယူပြီးလျှင် မြတ်စွာဘုရားအား နောက်ထပ် ပြဿနာကို မေးလျှောက်ပြန်၏-</p> <p>“မြတ်စွာဘုရား-အဘယ်သို့ကျင့်သော ရဟန်းသည် ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို ကျင့် သည်မည်ပါသနည်း”ဟု မေးလျှောက်ပြန်၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-ကိုယ်အကျင့်“ကာယသမာစာရ”ကိုလည်း မှီဝဲ အပ်သော ကိုယ်အကျင့်၊ မမှီဝဲအပ်သော ကိုယ်အကျင့်ဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-နှုတ်အကျင့်“ဝစီသမာစာရ”ကိုလည်း မှီဝဲအပ်သော နှုတ်အကျင့်၊ မမှီဝဲအပ်သော နှုတ်အကျင့်ဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-ရှာမှီးခြင်း “ပရိယေသနာ”ကိုလည်း မှီဝဲအပ်သော ရှာမှီးခြင်း၊ မမှီဝဲအပ်သော ရှာမှီးခြင်းဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-“ကိုယ်အကျင့်‘ကာယသမာစာရ'ကိုလည်း မှီဝဲ အပ်သော ကိုယ်အကျင့်၊ မမှီဝဲအပ်သောကိုယ်အကျင့်ဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏”ဟူသော ဤစကားကို ဆိုခဲ့၏ အဘယ်အကြောင်းကိုစွဲ၍ ဤစကားကို ဆိုခဲ့သနည်းဟူမူ-ထိုနှစ်ပါးသော ကိုယ်အကျင့်တို့တွင် “ဤကိုယ်အကျင့်ကို မှီဝဲသော<br> <br>စာမျက်နှာ-333 <hr> ငါ့အား အကုသိုလ်တရားတို့ တိုးပွား၍ ကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်ကုန်၏”ဟု အကြင်ကိုယ်ကျင့်ကို သိငြားအံ့၊ ဤသို့ သဘောရှိသော ကိုယ်အကျင့်ကို မမှီဝဲအပ်။</p> <p>ထိုနှစ်ပါးသော ကိုယ်အကျင့်ကာယသမာစာရတို့တွင် “ဤကိုယ်အကျင့်ကို မှီဝဲသော ငါ့အား အကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်၍ ကုသိုလ်တရားတို့ တိုးပွားကုန်၏”ဟု အကြင်ကိုယ်ကျင့်ကို သိငြားအံ့။ ဤသို့သဘောရှိသော ကိုယ်အကျင့်ကို မှီဝဲအပ်၏။</p> <p>ထိုနည်းတူစွာပင် နှုတ်အကျင့်“ဝစီသမာစာရ”နှင့် ရှာမှီးခြင်း“ပရိယေသနာ” တို့ကိုလည်း မှီဝဲအပ်ခြင်းနှင့် မမှီဝဲအပ်ခြင်း၏ အကြောင်းများကို ဆက်လက်ဟော ကြားတော်မူသည်။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း- ဤသို့ကျင့်သော ရဟန်းသည် ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလကို ကျင့်သည် မည်၏ဟု ဖြေကြားတော်မူသည်။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း မေးအပ်သည်ဖြစ်၍ မြတ်စွာဘုရားသည် ဤအခြင်း အရာအားဖြင့် ပြဿနာကို ဖြေကြားတော်မူလတ်သော် သိကြားမင်းသည် နှစ်လို သည်ဖြစ်၍ မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို ဝမ်းမြောက်စွာ ခံယူ၏။</p> <h3>ဣန္ဒြိယသံဝရသီလ</h3> <p>ဤသို့လျှင် သိကြားမင်းသည် မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို ဝမ်းမြောက်စွာ ခံယူပြီးလျှင် နောက်ထပ် ပြဿနာကို မေးလျှောက်ပြန်၏-</p> <p>“အသျှင်ဘုရား-အဘယ်သို့ကျင့်သော ရဟန်းသည် ဣန္ဒြိယသံဝရ `ဣန္ဒြေ စောင့်စည်းခြင်း' သီလကို ကျင့်သည် မည်ပါသနည်း”ဟု မေးလျှောက်ပြန်၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-မျက်စိဖြင့် သိအပ်သော ရူပါရုံကိုလည်း မှီဝဲ အပ်သော ရူပါရုံ၊ မမှီဝဲအပ်သော ရူပါရုံဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-နားဖြင့် သိအပ်သော သဒ္ဒါရုံကိုလည်း မှီဝဲ အပ်သော သဒ္ဒါရုံ၊ မမှီဝဲအပ်သော သဒ္ဒါရုံဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း- နှာခေါင်းဖြင့် သိအပ်သော ဂန္ဓာရုံကိုလည်း မှီဝဲအပ်သော ဂန္ဓာရုံ၊ မမှီဝဲအပ်သော ဂန္ဓာရုံဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-334 <hr> နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း- လျှာဖြင့် သိအပ်သော ရသာရုံကိုလည်း မှီဝဲ အပ်သော ရသာရုံ၊ မမှီဝဲအပ်သော ရသာရုံဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း- ကိုယ်ဖြင့် သိအပ်သော ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံကိုလည်း မှီဝဲ အပ်သော ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံ၊ မမှီဝဲအပ်သော ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း- စိတ်ဖြင့် သိအပ်သော ဓမ္မာရုံကိုလည်း မှီဝဲ အပ်သော ဓမ္မာရုံ၊ မမှီဝဲအပ်သော ဓမ္မာရုံဟူ၍ နှစ်ပါးအပြားအားဖြင့် ငါဟော၏။ ဤသို့ ဟောတော်မူလတ်သော် နတ်တို့၏ အရှင် သိကြားမင်းသည် မြတ်စွာ ဘုရားအား ဤစကားကို လျှောက်၏-</p> <p>“အသျှင်ဘုရား- အကျဉ်းအားဖြင့် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူသော ဤတရားတော်၏ အနက်ကို အကျယ်အားဖြင့် အကျွန်ုပ် ဤသို့ သိပါ၏။</p> <p>အသျှင်ဘုရား-မျက်စိဖြင့် သိအပ်သော အကြင်သို့ သဘောရှိသော ရူပါရုံကို မှီဝဲသောသူအား အကုသိုလ်တရားတို့ တိုးပွား၍ ကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်ကုန် ၏၊ မျက်စိဖြင့် သိအပ်သော ဤသို့ သဘောရှိသော ရူပါရုံကို မမှီဝဲအပ်။ မျက်စိဖြင့် သိအပ်သော အကြင်သို့သဘောရှိသော ရူပါရုံကို မှီဝဲသောသူအား အကုသိုလ်တရား တို့ ဆုတ်ယုတ်၍ ကုသိုလ်တရားတို့ တိုးပွားကုန်၏၊ မျက်စိဖြင့် သိအပ်သော ဤသို့ သဘောရှိသော ရူပါရုံကို မှီဝဲအပ်၏။</p> <p>အသျှင်ဘုရား- နားဖြင့် သိအပ်သော အကြင်သို့သဘောရှိသော သဒ္ဒါရုံကို မှီဝဲသောသူအား၊ နှာခေါင်းဖြင့် သိအပ်သော အကြင်သို့သဘောရှိသော ဂန္ဓာရုံကို မှီဝဲသောသူအား၊ လျှာဖြင့်သိအပ်သော အကြင်သို့ သဘောရှိသော ရသာရုံကို မှီဝဲ သောသူအား၊ ကိုယ်ဖြင့် သိအပ်သော အကြင်သို့ သဘောရှိသော ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံကို မှီဝဲသောသူအား၊ စိတ်ဖြင့် သိအပ်သော အကြင်သို့ သဘောရှိသောဓမ္မာရုံကို မှီဝဲ သောသူအား အကုသိုလ်တရားတို့ တိုးပွား၍ ကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်ကုန်၏၊ စိတ်ဖြင့် သိအပ်သော ဤသို့ သဘောရှိသော ဓမ္မာရုံကို မမှီဝဲအပ်။</p> <p>အသျှင်ဘုရား-စိတ်ဖြင့် သိအပ်သော အကြင်သို့ သဘောရှိသော ဓမ္မာရုံကို မှီဝဲ သောသူအား အကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်၍ ကုသိုလ်တရားတို့ တိုးပွားကုန်၏၊ စိတ်ဖြင့် သိအပ်သော ဤသို့သဘောရှိသော ဓမ္မာရုံကို မှီဝဲအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-335 <hr> အသျှင်ဘုရား- အကျဉ်းအားဖြင့် မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူသော ဤတရား တော်၏ အနက်ကို အကျယ်အားဖြင့် ဤသို့သိသော အကျွန်ုပ်သည် မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော ပြဿနာ၏ အဖြေကို ကြားနာရသောကြောင့် ဤပြဿနာ၌ ယုံမှားခြင်းကို လွန်မြောက်ပါပြီ၊ သို့လော သို့လော တွေးတောခြင်း ကင်းပါပြီ”ဟု လျှောက်၏။</p> <h3>ဝမ်းမြောက်မှုကို ရဖူးခြင်း</h3> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း- သင်သည် ဤယခုမှ ရှေးအခါက ဤသို့သဘော ရှိသော နှစ်သက်ခြင်း ဝမ်းမြောက်ခြင်းမျိုး ရဖူးသည်ကို မှတ်မိပါ၏လောဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အသျှင်ဘုရား-အကျွန်ုပ်သည် ဤယခုမှ ရှေးအခါက ဤသို့သဘောရှိသော နှစ်သက်ခြင်း ဝမ်းမြောက်ခြင်းမျိုး ရဖူးသည်ကို မှတ်မိပါ၏ဟု လျှောက်၏။</p> <p>နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း-ဤယခုမှ ရှေးအခါက ဤသို့သဘောရှိသော နှစ်သက်ခြင်း ဝမ်းမြောက်ခြင်းမျိုး ရဖူးသည်ကို သင် အဘယ်သို့ မှတ်မိပါသနည်းဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အသျှင်ဘုရား-ရှေး၌ ဖြစ်ဖူးသည်ကား နတ်နှင့်အသုရာတို့ စစ်ပွဲဖြစ်ခဲ့ပါ၏။ အသျှင်ဘုရား-ထိုစစ်ပွဲ၌ နတ်တို့နိုင်၍ အသုရာတို့ ရှုံးကြပါ၏။ အသျှင်ဘုရား- ထိုစစ်ကို နိုင်သောကြောင့် စစ်နိုင်သော ထိုအကျွန်ုပ်အား ဤသို့သော နှစ်သက် ဝမ်းမြောက်ခြင်း ဖြစ်ပါ၏။ “ယခုအခါ နတ်တို့၏ အစာအာဟာရ၊ အသုရာတို့၏ အစာအာဟာရဟူ၍ ရှိရာ ဤနှစ်မျိုးလုံးကို နတ်တို့ချည်းသာ သုံးဆောင်ကြရကုန် လတ္တံ့”ဟု နှစ်သက်ဝမ်းမြေက်ခြင်းဖြစ်ပါ၏။ အသျှင်ဘုရား-အကျွန်ုပ်အား ထိုနှစ် သက်ခြင်း ဝမ်းမြောက်ခြင်းမျိုးကို ရခြင်းသည် တုတ်၊ ဓား လက်နက် ကိုင်ဆောင် ရသော ချမ်းသာမျိုးဖြစ်ပါ၏။ ငြီးငွေ့ ရန်အလို့ငှာ တပ်မက်ခြင်းကင်းရန်အလို့ငှာ ဝဋ်ဆင်းရဲချုပ်ရန်အလို့ငှာ ရာဂစသည် ငြိမ်းရန်အလို့ငှာ ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိရန် အလို့ငှာ သစ္စာလေးပါးကို သိရန်အလို့ငှာ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရန်အလို့ငှာ မဖြစ်ပါ။</p> <p>အသျှင်ဘုရား-မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို ကြားနာရ၍ အကျွန်ုပ်၏ အကြင်နှစ်သက်ခြင်း ဝမ်းမြောက်ခြင်းမျိုးကို ရခြင်းသည် ရှိပါ၏။ ထိုနှစ်သက်ခြင်း ဝမ်းမြောက်ခြင်းမျိုးကို ရခြင်းသည်သာ တုတ်၊ ဓား၊ လက်နက် မကိုင်ဆောင်ရသော ချမ်းသာခြင်းမျိုး ဖြစ်ပါ၏။ စင်စစ် ငြီးငွေ့ ရန်အလို့ငှာ တပ်မက်ခြင်းကင်းရန် အလို့ငှ ဝဋ်ဆင်းရဲချုပ်ရန်အလို့ငှာ ရာဂစသည် ငြိမ်းရန်အလို့ငှာ ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိရန်<br> <br>စာမျက်နှာ-336 <hr> အလို့ငှာ သစ္စာလေးပါးကို သိရန်အလို့ငှာ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရန်အလို့ငှာ ဖြစ်ပါသည်ဟု လျှောက်၏။</p> <p>အသျှင်ဘုရားသည်သာလျှင် အလုံးစုံသော တရားတို့ကို သိသော ဘုရားဖြစ်တော် မူပါ၏။ အသျှင်ဘုရားသည် အတူမရှိသော ဆရာ ဖြစ်တော်မူပါ၏။ နတ်နှင့်တကွ သော လောက၌ အသျှင်ဘုရားနှင့် တူသောပုဂ္ဂိုလ် မရှိပါဘုရားဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>ဤသို့ နတ်တို့၏အရှင် သိကြားမင်း တောင်းပန်သော ပြဿနာတို့ကို မြတ်စွာ ဘုရား ဖြေကြားတော်မူသောကြောင့် ဤတရားဒေသနာတော်၏ အမည်သည် သက္ကပဉှာ ဟူ၍သာလျှင် တွင်သတည်း။</p> <h3>ဇင်္ဂမရွှေအိုး</h3> <h3>နိဓိကဏ္ဍသုတ်မြန်မာပြန်</h3> <p>ယောက်ျားသည် အကျိုးစီးပွားနှင့်စပ်သော ကိစ္စဖြစ်လတ်သော် ငါ၏ အကျိုးငှာ ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု နှလုံးပြု၍ ရေသို့ ရောက်လောက်အောင် နက်သော အရပ်၌ ရွှေအိုးကို မြှုပ်နှံထားရာ၏။</p> <p>ရာဇဝတ်ပြစ်မှုဖြင့် စွပ်စွဲခံရသော ငါ့အား မင်းဘေးမှ လွတ်မြောက်ရန် ဖြစ်လိမ့် မည်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ခိုးသူတို့ နှိပ်စက်ခံရသော ငါ့အား ခိုးသူဘေးမှ လွတ်မြောက် ရန် ဖြစ်လိမ့်မည်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ကြွေးမြီတင်သော ငါ့အား ကြွေးမြီမှ လွတ်မြောက် ရန် ဖြစ်လိမ့်မည်ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ငတ်မွတ် ခေါင်းပါး သော အခါ၌ မျှတရန် ဖြစ်လိမ့်မည်ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ မီး၊ ရေ စသော ဘေးရန်တို့ ဖြစ်ပေါ်လတ်သော် [?] ငါ့အား သုံးစွဲရန် ဖြစ်လိမ့်မည်ဟူ၍လည်းကောင်း နှလုံးသွင်း၍ ဤအကျိုးပြီးခြင်းငှာ လောက၌ ရွှေအိုးမည်သည်ကို မြှုပ်နှံထားရ၏။</p> <p>ရေသို့ ရောက်လောက်အောင် နက်သော မြေ၌ ကောင်းစွာ မြှုပ်ထားအပ်သည် ဖြစ်သော်လည်း အလုံးစုံသော ဥစ္စာသည် အခါခပ်သိမ်းပင် ထိုယောက်ျားအား မပြည့်စုံ။</p> <p>ရွှေအိုးသည် မြှုပ်ထားရာအရပ်မှမူလည်း ရွှေ့ရှားတတ်၏၊ ထိုဥစ္စာရှင်၏ အမှတ် သည်လည်း မေ့လျော့တတ်၏၊ နဂါးတို့သည်လည်း နေရာပြောင်းထားတတ်ကုန်၏ ဘီလူးတို့သည်လည်း ထိုရွှေအိုးကို ဆောင်ယူတတ်ကုန်၏။<br> ၁။ မဟာဝဂ္ဂပါဠိတော် မြန်မာပြန်။ <br>စာမျက်နှာ-၂၃၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-337 <hr> မချစ်အပ်ကုန်သော အမွေခံတို့သည်မူလည်း (ဥစ္စာရှင်) မမြင်စဉ် တူးဖော် ထုတ်ဆောင်တတ်ကုန်၏၊ ကုသိုလ်ကံကုန်သော အခါ၌မူလည်း ထိုဥစ္စာစုသည် ပျောက်ပျက်တတ်၏။</p> <h3>အနုဂါမိက ထာဝရရွှေအိုး</h3> <p>မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ အကြင်တစုံတယောက်သောသူသည် အလှူ ပေးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ သီလဆောက်တည်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကိုယ်နှုတ် နှလုံး စောင့်စည်းခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ ဣန္ဒြေတို့ကို ဆုံးမခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း ကောင်းမှုတည်းဟူသော ရွှေအိုးကို ကောင်းစွာ မြှုပ်ထားအပ်၏။</p> <h3>ရွှေအိုးမြှုပ်ရန်ဌာန</h3> <p>စေတီ၌လည်းကောင်း၊ သံဃာ၌လည်းကောင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်၌လည်းကောင်း၊ ဧည့်သည် တို့၌လည်းကောင်း အမိ၌လည်းကောင်း၊ အဘ၌လည်းကောင်း၊ ထို့ပြင် အစ်ကိုကြီး အစ်မကြီး၌လည်းကောင်း ကောင်းမှုတည်းဟူသော ရွှေအိုးကို ကောင်းစွာ မြှုပ်ထားအပ်၏။</p> <p>ကောင်းစွာ မြှုပ်ထားအပ်သော ဤရွှေအိုးသည် (ရန်သူတို့) မအောင်နိုင်သည် ဖြစ်၍ တမလွန်ဘဝသို့ အစဉ်လိုက်၏၊ စည်းစိမ်ဥစ္စာတို့ကို ပယ်စွန့်၍ တမလွန် ဘဝသို့ ပြောင်းသွားရသည်ရှိသော် ထိုကုသိုလ်ရွှေအိုးကို ယူ၍ သွားရ၏။</p> <p>ကုသိုလ်ရွှေအိုးသည် သူတပါးတို့နှင့် မဆက်ဆံ၊ ခိုးသူတို့ မခိုးယူနိုင်၊ ပညာရှိ သည် ကုသိုလ်ကောင်းမှုတို့ကို ပြုရာ၏ ကုသိုလ်ရွှေအိုးသည် တမလွန်ဘဝသို အစဉ်လိုက်၏။</p> <h3>ဣစ္ဆာသယ လိုတိုင်းရသည့်ရွှေအိုး</h3> <p>ဤကုသိုလ်ရွှေအိုးသည် နတ်လူတို့၏ အလိုဟူသမျှကို ပေး၏၊ အကြင်အကြင် ချမ်းသာကို တောင့်တကုန်၏။ ထိုတောင့်တရာရာ ချမ်းသာအားလုံးကိုပင် ထိုကုသိုလ် ရွှေအိုးကြောင့် ရနိုင်၏</p> <p>အရေအဆင်းကောင်းသည်အဖြစ်၊ အသံကောင်းသည်အဖြစ်၊ အသွင်သဏ္ဍာန် ကောင်းသည်အဖြစ်၊ ရုပ်အဆင်းလှပသည်အဖြစ်၊ အစိုးရသည်အဖြစ်၊ အခြွေအရံ များသည်အဖြစ်ဟူသော အကျိုးအားလုံးကို ထိုကုသိုလ်ရွှေအိုးကြောင့် ရနိုင်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-338 <hr> ပဒေသရာဇ်မင်း အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း၊ အစိုးရသော ဧကရာဇ်မင်းအဖြစ်ကို လည်းကောင်း၊ နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သော စကြဝတေးမင်းချမ်းသာကိုလည်းကောင်း၊ နတ်ပြည်တို့၌ နတ်မင်းအဖြစ်ကိုလည်းကောင်း ဤအကျိုးအားလုံးကို ထိုကုသိုလ် ရွှေအိုးကြောင့် ရနိုင်၏။</p> <p>လူ့ပြည်ရှိ စည်းစိမ် ဥစ္စာကိုလည်းကောင်း၊ နတ်ပြည်၌ မွေ့လျော်ဖွယ်ကို လည်းကောင်း၊ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကိုလည်းကောင်း ဤအကျိုးအားလုံးကို ထိုကုသိုလ် ရွှေအိုးကြောင့် ရနိုင်၏။</p> <p>မိတ်ဆွေကောင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းကို အကြောင်းပြု၍ သင့်သောအကြောင်းအား ဖြင့် အားထုတ်သောသူအား အရဟတ္တမဂ်၊ အရဟတ္တဖိုလ်ပညာတို့၌ လေ့လာခြင်း ရှိသောသူ၏ အဖြစ်တည်းဟူသော အကျိုးအားလုံးကို ထိုကုသိုလ် ရွှေအိုးကြောင့် ရနိုင်၏။</p> <p>ပဋိသမ္ဘိဒါလေးပါး၊ ဝိမောက္ခရှစ်ပါး၊ သာဝကပါရမီဉာဏ်၊ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏ်၊ သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်တည်းဟူသော အကျိုးအားလုံးကို ထိုကုသိုလ် ရွှေအိုးကြောင့် ရနိုင်၏။</p> <p>အကြင်ကုသိုလ်ပြည့်စုံခြင်းသည် ရှိ၏။ ထိုကုသိုလ်ပြည့်စုံခြင်းသည် ဤသို့ များသော အကျိုးရှိ၏ ထို့ကြောင့် တည်ကြည်သော ပညာရှိတို့သည် ပြုပြီးသော ကုသိုလ်ကောင်းမှု ရှိသည့်အဖြစ်ကို ချီးမွမ်းကြကုန်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏ ။</p> <h3>ပရာဘဝသုတ်နိဒါန်း</h3> <h3>ပရာဘဝသုတ်မြန်မာပြန်</h3> <p>အကျွန်ုပ်သည် ဤသို့ကြားနာခဲ့ရပါသည်။ အခါတပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည် အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေး၏ အာရာမ်ဖြစ်သော ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်း သုံးနေတော်မူ၏။ ထိုအခါ နတ်သား တစ်ယောက်သည် ညဉ့်ဦးယံလွန်ပြီးသော သန်းခေါင်ယံအခါ၌ အလွန်နှစ်လိုဖွယ်သော အဆင်းရှိသည်ဖြစ်၍ ဇေတဝန်တစ်ကျောင်း လုံးကို ထွန်းလင်းစေလျက် မြတ်စွာဘုရားထံသို့ ချဉ်းကပ်ပြီးလျှင် မြတ်စွာဘုရားကို ရှိခိုးကာ တစ်ခုသော နေရာ၌ ရပ်တည်ပြီးသော် မြတ်စွာဘုရားအား ဤဂါထာဖြင့် လျှောက်၏-<br> ၁။ ခုဒ္ဒကပါဋ္ဌပါဠိတော် မြန်မာပြန်။ <br>စာမျက်နှာ-၈<br> <br>စာမျက်နှာ-339 <hr> </p> <h3>ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းများ</h3> <p>“အသျှင်ဂေါတမ-ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်နေသော ယောက်ျားအကြောင်းကို အကျွန်ုပ် တို့ မေးလျှောက်ပါကုန်၏၊ အသျှင်ဘုရားကို မေးလျှောက်ရန် လာကြပါကုန်၏၊ ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>ကြီးပွားသူကိုလည်း သိရန် လွယ်ကူလှပေ၏၊ ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်သူကိုလည်း သိရန် လွယ်ကူလှပေ၏၊ တရားကို လိုလားတောင့်တသူသည် ကြီးပွားရ၏၊ တရားကို မလိုလား မတောင့်တ မုန်းထားသူသည် ပျက်စီးရ၏။</p> <p>ထိုအကြောင်းသည် ပထမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ်တို သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား- ဒုတိယဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကို ဟောတော်မူပါ၊ ဒုတိယဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>ထိုသူသည် သူတော်မဟုတ် သူယုတ်မာတို့ကို ချစ်ခင်မြတ်နိုး၏၊ သူတော်ကောင်း တို့ကို ချစ်ခင်မြတ်နိုးမှု မပြု၊ သူယုတ်မာတို့၏ တရားကို နှစ်သက်မြတ်နိုး၏၊ ထို သုံးမျိုးသည် ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းပေတည်း။</p> <p>ထိုအကြောင်း ဒုတိယဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ် တို့ သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား- တတိယဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကို ဟောတော်မူပါ၊ တတိယဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ်နည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် အိပ်စက်ငိုက်မျဉ်းလေ့ရှိ၏၊ အပေါင်းအဖော်၌ မွေ့လျော်လေ့ ရှိ၏၊ စကားပြောမှု၌ မွေ့လျော်လေ့ရှိ၏၊ နိုးကြားထကြွမှု မရှိ ပျင်းရိ၏၊ လျင်စွာ အမျက်ထွက်လေ့ရှိ၏။ ထိုသူ၏ ထိုအကြောင်းငါးမျိုးသည် ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ် ကြောင်းပေတည်း။</p> <p>ထိုအကြောင်းသည် တတိယဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ် တို့ သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား-စတုတ္ထဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကို ဟောတော်မူပါ၊ စတုတ္ထဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းအား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် အိုမင်း၍ ပစ္ဆိမအရွယ်သို့ ရောက်ပြီးသော အမိကိုလည်းကောင်း၊ အဘကိုလည်းကောင်း ကျွေးမွေးပြုစုနိုင်စွမ်းသူ ဖြစ်ပါလျက် မကျွေးမွေး မပြုစုလေ၊ ထိုသူ၏ မကျွေးမွေး မပြုစုခြင်းသည် ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-340 <hr> ထိုအကြောင်းသည် စတုတ္ထဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ် တို့ သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား-ပဉ္စမဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် ဗြာဟ္မဏကိုလည်းကောင်း၊ သမဏကိုလည်းကောင်း၊ ထိုမှတပါး သော ဖုန်းတောင်းယာစကာကိုလည်းကောင်း ပစ္စည်းလေးပါးဖြင့် ဖိတ်ကြားပြီး ဖြစ်လျက် မုသား ပြောဆိုခြင်းဖြင့် လှည့်ပတ်၏၊ ထိုသူ၏ ထိုလှည့်ပတ်ခြင်းသည် ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတည်း။</p> <p>ထိုအကြောင်းသည် ပဉ္စမဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ်တို့ သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား- ဆဋ္ဌဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကို ဟောတော်မူပါ၊ ဆဋ္ဌဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် များသော စည်းစိမ်ရှိသူ၊ အသပြာရှိသူ၊ စားဖွယ်နှင့်ပြည်စုံသူ ဖြစ်ပါလျက် ကောင်းမြတ်သော ဘောဇဉ်တို့ကို တစ်ယောက်တည်း စားသုံး၏။ ထိုသူ၏ စားသုံးခြင်းသည် ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတည်း။</p> <p>ထိုအကြောင်းသည် ဆဋ္ဌဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ်တို သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား- သတ္တမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကို ဟောတော်မူပါ၊ သတ္တမဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် အမျိုး “ဇာတိ မာန် ခက်ထန်၏၊ ဥစ္စာ“ဓန”မာန် ခက်ထန်၏၊ အနွယ်“ဂေါတ္တ” မာန် ခက်ထန်၏။ မိမိဆွေမျိုးကိုလည်း မထီမဲ့မြင် ပြု၏၊ ထိုသူ၏ ထိုအကြောင်းလေးမျိုးသည် ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတည်း။</p> <p>ထိုအကြောင်းသည် သတ္တမဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ်တို သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား- အဋ္ဌမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကို ဟောတော်မူပါ၊ အဋ္ဌမဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် မိန်းမကြူး။ သေသောက်ကြူး၊ လောင်းကစားကြူးသည်ဖြစ်၍ ရတိုင်းရတိုင်းသော ဥစ္စာကို ဖျက်ဆီး၏။ ထိုသူ၏ ထိုအကြောင်းသုံးမျိုးသည် ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-341 <hr> ထိုအကြောင်းသည် အဋ္ဌမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ်တို့ သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား- နဝမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကို ဟောတော်မူပါ၊ နဝမဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် မိမိမယားဖြင့် မရောင့်ရဲဘဲ ပြည့်တန်ဆာမတို့၌ ပြစ်မှား၏၊ သူတပါးမယားတို့၌ ပြစ်မှား၏။ ထိုသူ၏ ထိုအကြောင်းနှစ်မျိုးသည် ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတည်း။</p> <p>ထိုအကြောင်းသည် နဝမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ်တို့ သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား- ဒသမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကို ဟောတော်မူပါ၊ ဒသမဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>အရွယ်လွန်ပြီးသော ယောက်ျားသည် တည်သီးသဖွယ် ငယ်သော သားမြတ် ရှိသော မိန်းမငယ်ကို သိမ်းမြန်းဆောင်ယူ အိမ်သူပြုလုပ်၏၊ ထိုမိန်းမငယ်အား ယောက်ျားတပါးအတွက် စိတ်မချရသောကြောင့် မအိပ်နိုင်၊ ထိုမအိပ်နိုင်ခြင်းသည် ပျက်စီးခြင်း၏ အကြောင်းတည်း။</p> <p>ထိုအကြောင်းသည် ဒသမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ်တို သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား- ဧကာဒသမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကို ဟောတော်မူပါ၊ ဧကာဒသမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ် ပါနည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် ငါးအမဲစသော အစားအစာတို့၌ မက်မောသောသဘောရှိသော ဥစ္စာကို စည်းကမ်းမဲ့ ဖရိုဖရဲပြုတတ်သော မိန်းမကိုသော်လည်းကောင်း၊ ထိုသို့သော သဘောရှိသော ယောက်ျားကိုသော်လည်းကောင်း အိမ်ထောင်ထိန်းအရာ၌ ထား၏၊ ထိုသူ၏ ထိုအကြောင်းသည် ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတည်း။</p> <p>ထိုအကြောင်းသည် ဧကာဒသမဖြစ်သော ပျက်စီး ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းဟု အကျွန်ုပ်တို့ သိရပါကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရား-ဒွါဒသမဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ် ကြောင်းကို ဟောတော်မူပါ၊ ဒွါဒသမဖြစ်သော ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းကား အဘယ်ပါနည်း။</p> <p>အကြင်သူသည် ဥစ္စာပျက်စီးပြီး၍ စည်းစိမ်ဥစ္စာတို့၌ တပ်မက်မှုကြီးမား၏ မင်းမျိုး၌လည်း ဖြစ်၏၊ ထိုသူသည်ကား မင်းအဖြစ်ကို တောင့်တ၏၊ ထိုသူ၏ ထိုအကြောင်းသည် ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-342 <hr> လောက၌ ဖြူစင်ကောင်းမြတ်၍ ဉာဏ်အမြင်နှင့်ပြည့်စုံသော ပညာရှိသည် ဤပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းနှစ်ဆယ့်လေးပါးတို့ကို ကောင်းစွာ ကြည့်ရှုဆင်ခြင်၍ ရှောင်ရှားနိုင်သောကြောင့် ချမ်းမြေ့အေးမြသော နတ်ပြည်လောကသို့ ချည်းကပ် ရ၏” မိန့်တော်မူ၏။</p> <h3>ကလဟဝိဝါဒသုတ်မြန်မာပြန်</h3> <p>ခိုက်ရန်ဖြစ်မှုနှင့် ငြင်းခုံမှုတို့သည် အဘယ်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာကုန်သနည်း၊ ဝန်တိုမှုနှင့် တကွဖြစ်သော ငိုကြွေးမှု၊ စိုးရိမ်မှုတို့သည် လည်းကောင်း၊ ချောပစ် ကုန်းတိုက်မှုနှင့် တကွဖြစ်ကုန်သော ထောင်လွှားမှု၊ အလွန်ထောင်လွှားမှုတို့သည် လည်းကောင်း ထိုတရားတို့သည် အဘယ်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ် လာကုန်သနည်း၊ တောင်းပန်ပါ၏၊ ထိုအကြောင်းကို ဟောတော်မူပါလော့။</p> <h3>ငြင်းခုံခိုက်ရန်ဖြစ်ခြင်းအကြောင်းရင်းများ</h3> <p>ခိုက်ရန်ဖြစ်မှု၊ ငြင်းခုံမှုတို့သည် ချစ်အပ်သော သတ္တဝါသင်္ခါရကြောင့် ဖြစ်ပေါ် လာကုန်၏။ ဝန်တိုမှုနှင့်တကွ ဖြစ်ကုန်သော ငိုကြွေးမှု၊ စိုးရိမ်မှုတို့သည်လည်း ကောင်း၊ ချောပစ်ကုန်းတိုက်မှုနှင့် တကွဖြစ်ကုန်သော ထောင်လွှားမှု၊ အလွန် ထောင်လွှားမှု တို့သည်လည်းကောင်း ချစ်အပ်သော သတ္တဝါသင်္ခါရကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာကုန်၏၊ ခိုက်ရန်ဖြစ်မှု၊ ငြင်းခံမှုတို့သည် ဝန်တိုမှုနှင့် စပ်ယှဉ်ကုန်၏၊ ငြင်းခံမှုတို့ ဖြစ်ကုန်သည် ရှိသော် ချောပစ်ကုန်းတိုက်မှုတို့ ဖြစ်တတ်ကုန်၏။</p> <p>လောက၌ ချစ်အပ်သော ဝတ္ထုတို့သည် အဘယ်လျှင် အကြောင်းရှိပါကုန်သနည်း အကြင်သူသည်လည်း လိုချင်မှု “လောဘ”ရှိကုန်သည် ဖြစ်၍ လောက၌ သွားလာ နေထိုင်ကြကုန်၏၊ ထိုသူတို့၏ လိုချင်မှု “လောဘ”သည်လည်း အဘယ်လျှင် အကြောင်းရှိပါသနည်း၊ အကြင်တောင့်တမှု ပြည့်စုံမှုတို့သည် လူပုဂ္ဂိုလ်အား မှီခိုရန် ဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုတောင့်တမှု ပြည့်စုံမှုတို့သည် အဘယ်လျှင် အကြောင်းရှိပါ ကုန်သနည်း။</p> <p>လောက၌ ချစ်အပ်သော ဝတ္ထုတို့သည် ကာမစ္ဆန္ဒလျှင် အကြောင်းရှိကုန်၏။ အကြင်သူတို့သည် လိုချင်မှု “လောဘ”ရှိကုန်သည်ဖြစ်၍ လောက၌ သွားလာနေထိုင် ကြကုန်၏၊ ထိုသူတို့၏ ထိုလောဘသည်လည်း ကာမစ္ဆန္ဒလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ အကြင်တောင့်တမှု ပြည့်စုံမှုတို့သည် လူပုဂ္ဂိုလ်အား အားထားမှီခိုရန် ဖြစ်ကုန်၏၊ ထိုတောင့်တမှု ပြည့်စုံမှုတို့သည်လည်း ဤကာမစ္ဆန္ဒလျှင် အကြောင်းရှိကုန်၏။<br> ၁။ ခုဒ္ဒကပါဌပါဠိတော် မြန်မာပြန်။ <br>စာမျက်နှာ-၂၇၈<br> <br>စာမျက်နှာ-343 <hr> လောက၌ ကာမစ္ဆန္ဒသည် အဘယ်လျှင် အကြောင်းရှိသနည်း၊ တဏှာဒိဋ္ဌိဖြင့် ဆုံးဖြတ်ခြင်းတို့သည်လည်း အဘယ်ကြောင့် ဖြစ်ကုန်သနည်း၊ အမျက်ထွက်မှု၊ မုသား စကားပြောဆိုမှု၊ သို့လောသို့လော တွေးတေားမှုဟူသော အကြင်တရားတို ကိုလည်း မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ပါကုန်၏။ ထိုတရားတို့သည် အဘယ်ကြောင့် ဖြစ်ကုန်သနည်း။</p> <p>လောက၌ အကြင်သဘောတရားကို သာယာဖွယ်သဘောတရား။ မသာယာဖွယ် သဘောတရားဟူ၍ ဆိုကုန်၏၊ ထိုသာယာဖွယ်၊ မသာယာဖွယ် သဘောတရားကို အမှီပြု၍ ကာမစ္ဆန္ဒဖြစ်၏၊ လောက၌ သတ္တဝါသည် ရုပ်တရားတို့၌ ပျက်ခြင်းကို လည်းကောင်း၊ ဖြစ်ခြင်းကို လည်းကောင်း မြင်၍ တဏှာ ဒိဋ္ဌိဖြင့် ဆုံးဖြတ်ခြင်းကို ပြု၏။</p> <p>အမျက်ထွက်မှု၊ မုသားစကားပြောဆိုမှု၊ သို့လောသို့လော တွေးတောယုံမှားမှု ဟူသော ဤသဘောတရားတို့သည်လည်း သာယာဖွယ်၊ မသာယာဖွယ် တရား နှစ်ပါး ရှိသော်သာလျှင် ဖြစ်ကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် သိတော်မူ၍ တရားတို့ကို ဟောတော်မူရကား သို့လောသို့လော တွေးတောယုံမှားရှိသူသည် ဉာဏ်အမြင်ကို ရစိမ့်သောငှာ သိက္ခာသုံးပါးတို့ကို ကျင့်ရာ၏။</p> <p>သာယာမှုနှင့် မသာယာမှုတို့သည် အဘယ်လျှင် အကြောင်းရှိပါကုန်သနည်း။ အဘယ်တရား မရှိလတ်သော် ဤသာယာမှု၊ မသာယာမှု မဖြစ်ပါကုန်သနည်း။ အကြင်အကြောင်းကြောင့် ပျက်ခြင်း၊ ဖြစ်ခြင်းဟူသော အကြင်သဘောတရားသည် ဖြစ်၏။ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဖြစ်သော ထိုသဘောတရားကို အကျွန်ုပ်အားဟော ကြားတော်မူပါလော့။</p> <p>သာယာမှုနှင့် မသာယာမှုသည် တွေ့ထိမှု “ဖဿ”လျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ တွေ့ ထိမှု“ဖဿ”မရှိလတ်သော် ဤတရားတို့ မဖြစ်ကုန်။ ပျက်ခြင်း၊ ဖြစ်ခြင်း ဟူသော အကြင်သဘောတရားသည် ရှိ၏။ ထိုသဘောတရားကို တွေ့ထိမှု လျှင် အကြောင်းရှိ၏ဟူ၍ သင့်အား ငါဟော၏။</p> <p>လောက၌ တွေ့ထိမှု “ဖဿ”သည် အဘယ်လျှင် အကြောင်းရှိသနည်း။ သိမ်းဆည်းမှုတို့သည်လည်း အဘယ်ကြောင့် ဖြစ်ကုန်သနည်း။ အဘယ်တရား မရှိလတ်သော် ငါ့ဟာဟု စွဲလမ်းမှု မရှိပါသနည်း၊ အဘယ်တရားကို လွန်မြောက်သည် ရှိသော် တွေ့ထိမှု “ဖဿ”တို့သည် မတွေ့ထိနိုင်ပါကုန်သနည်း။</p> <p>နာမ်ကိုလည်းကောင်း၊ ရုပ်ကိုလည်းကောင်း စွဲ၍ တွေ့ထိမှု“ဖဿ”သည် ဖြစ်၏၊ သိမ်းဆည်းမှုတို့သည် တဏှာဟုဆိုအပ်သောအလို “ဣစ္ဆာ”လျှင် အကြောင်းရှိကုန်၏။ တဏှာဟုဆိုအပ်သော အလို“ဣစ္ဆာ” မရှိလတ်သော် ငါ့ဟာဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-344 <hr> စွဲလမ်းမှု မရှိ၊ ရုပ်တရားကို လွန်မြောက်သည်ရှိသော် တွေ့ထိမှု“ဖဿ”တို့သည် မတွေ့ထိကုန်။</p> <p>အဘယ်သို့ ကျင့်သောသူသည် ရုပ်ကို လွန်မြောက်နိုင်သနည်း၊ အဘယ်သို့သော အကြောင်းဖြင့် ချမ်းသာဆင်းရဲကို လွန်မြောက်နိုင်သနည်း၊ အကြင်အခြင်းအရာ အားဖြင့် လွန်မြောက်နိုင်၏၊ ထိုအခြင်းအရာကို အကျွန်ုပ်အား ဟောကြားတော် မူပါလော့၊ ထိုအကြောင်းကို သိကုန်အံ့ဟု အကျွန်ုပ်၏ စိတ်ဖြစ်ပါ၏။</p> <p>ပကတိသညာရှိသူလည်း မဟုတ်သော, ဖောက်ပြန်သော သညာရှိသည့် ရူးသွပ် သူလည်း မဟုတ်သော, သညာမရှိသည့် အသညသတ်ဗြဟ္မာနှင့် နိရောဓသမာပတ် ဝင်စားသူလည်း မဟုတ်သော, ရူပသညာကို လွန်မြောက်ပြီးသည့် အရူပ ဈာန်သမာပတ်ကို ရသူလည်း မဟုတ်သော ဤသို့ သဘောရှိသည့် အာကာသာ နဉ္စာယတနဈာန်ကို ရရန်ကျင့်သူ ရူပစတုတ္ထဈာနလာဘီပုဂ္ဂိုလ်သည် ရုပ်ကို လွန်မြောက် နိုင်၏။ သံသရာချဲ့တတ်သော တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိတရားတို့သည် သညာလျှင် အကြောင်းရှိကုန်သည်သာတည်း။</p> <p>အကြင်ပုစ္ဆာကို အကျွန်ုပ်တို့ မေးခဲ့ပါကုန်၏၊ အသျှင်သည် ထိုပုစ္ဆာကို အကျွန်ုပ် တို့အား ဖြေကြားတော်မူခဲ့ပြီ၊ အသျှင်ဘုရားအား အခြားသော ပုစ္ဆာကို မေးပါ ကုန်အံ့၊ တောင်းပန်ပါ၏၊ ထိုပုစ္ဆာကို ဖြေကြားတော်မူပါလော့၊ ဤလောက၌ ပညာ ရှိကုန်သော အချို့သောသူတို့သည် ဤမျှ အရူပသမာပတ်ဟူသော အတိုင်းအရှည် ဖြင့် သတ္တဝါ၏ မြတ်သော စင်ကြယ်မှုကို ဆိုပါကုန်သလော၊ ထိုသို့မဟုတ် ဤအရူပ သမာပတ်ထက် လွန်သော အခြားသော စင်ကြယ်မှုကိုလည်း ဆိုပါကုန်သေးသလော။</p> <p>ဤလောက၌ ပညာရှိကုန်သော အချို့သော သူတို့သည် ဤမျှ အရူပသမာပတ် ဟူသော အတိုင်းအရှည်ဖြင့် သတ္တဝါ၏ မြတ်သော စင်ကြယ်မှုကို ဆိုကုန်၏၊ ထိုသူတို့တွင် အနုပါဒိသေသ၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်သည်ဟု ပြောဆိုကြသော အချို့ သူတို့သည် ဥစ္ဆေဒအယူကို ပြောဆိုကြကုန်၏။</p> <p>ပညာရှိသော ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် ထိုမိစ္ဆာအယူ ရှိသူတို့ကို သဿတဒိဋ္ဌိ၊ ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိကို မှီကုန်၏ဟု သိ၍လည်းကောင်း၊ ထိုသူတို့၏ မှီရာ သဿတဒိဋ္ဋိ၊ ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိတို့ကို သိ၍ လည်းကောင်း၊တရားတို့ကို အနိစ္စ စသည်ဖြင့် သိ၍ လည်းကောင်း လွတ်မြောက်တော်မူပြီးသည်ဖြစ်၍ ငြင်းခုံခြင်းသို့ ရောက်တော်မမူ၊ ထိုပညာရှိသော မြတ်စွာဘုရားသည် အဖန်တလဲလဲဖြစ်ခြင်းသို့ ရောက်တော်မမူ<br> ၁။ ခုဒ္ဒကပါဋ္ဌပါဠိတော် မြန်မာပြန်။ <br>စာမျက်နှာ-၃၉၀။<br> <br>စာမျက်နှာ-345 <hr> <h3>အပိုင်း (၃) ပရိယောသာနကလျာဏပိုင်း အခန်း (၁)</h3> <h3>သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ</h3> <h3>သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌသပါဠိ</h3> <p>အတ္ထိ ဣမသ္မိံ ကာယေ ကေသာ၊ လောမာ၊ နခါ၊ ဒန္တာ၊ တစော၊ မံသံ၊ နှာရု၊ အဋ္ဌိ၊ အဋ္ဌိမိဉ္စိ၊ ဝက္ကံ၊ ဟဒယံ၊ ယကနံ၊ ကိလောမကံ၊ ပိဟကံ၊ ပပ္ဖါသံ၊ အန္တံ၊ အန္တဂုဏံ၊ ဥဒရိယံ၊ ကရီသံ၊ မတ္ထလုင်္ဂ၊ ပိတ္တံ၊ သေနှံ၊ ပုဗ္ဗော၊ လောဟိတံ၊ သေဒေါ၊ မေဒေါ၊ အဿု၊ ဝသာ၊ ခေဠော၊ သိင်္ဃာဏိကာ၊ လသိကာ၊ မုတ္တန္တိ။</p> <h3>သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌသအနက်</h3> <p>ဣမသ္မိံ ကာယေ၊ ဤကိုယ်ကာယ တလံမျှ၌-<br> (၁) ကေသာ ။ ။ ဆံပင်<br> (၂) လောမာ ။ ။ အမွှေး<br> (၃) နခါ ။ ။ ခြေသည်း လက်သည်း<br> (၄) ဒန္တာ ။ ။ သွား<br> (၅) တစော ။ ။ အရေထူ အရေပါး<br> (၆) မံသံ ။ ။ အသား<br> (၇) နှာရု ။ ။ အကြော<br> (၈) အဋ္ဌိ ။ ။ အရိုး<br> (၉) အဋ္ဌိမိဉ္ဇ ။ ။ ရိုးတွင်းခြင်ဆီ<br> (၁၀) ဝက္ကံ ။ ။ အညှို့<br> (၁၁) ဟဒယံ ။ ။ နှလုံး<br> <br>စာမျက်နှာ-346 <hr> (၁၂) ယကနံ ။ ။ အသည်း<br> (၁၃) ကိလောမကံ ။ ။ အမြှေး<br> (၁၄) ပိဟကံ ။ ။ အဖျဉ်း (သရက်ရွက်)<br> (၁၅) ပပ္ပါသံ ။ ။ အဆုတ်<br> (၁၆) အန္တ ။ ။ အူမ<br> (၁၇) အန္တဂုဏံ ။ ။ အူသိမ်<br> (၁၈) ဥဒရိယံ ။ ။ အစာသစ်<br> (၁၉) ကရီသံ ။ ။ အစာဟောင်း<br> (၂၀) မတ္ထလုင်္ဂ ။ ။ ဦးနှောက်<br> (၂၁) ပိတ္တံ ။ ။ သည်းခြေ<br> (၂၂) သေနှံ ။ ။ သလိပ်<br> (၂၃) ပုဗ္ဗော ။ ။ ပြည်<br> (၂၄) လောဟိတံ ။ ။ သွေး<br> (၂၅) သေဒေါ ။ ။ ချွေး<br> (၂၆) မေဒေါ ။ ။ အဆီခဲ<br> (၂၇) အဿု ။ ။ မျက်ရည်<br> (၂၈) ဝသာ ။ ။ ဆီကြည်<br> (၂၉) ခေဠော ။ ။ တံတွေး<br> (၃ဝ) သိင်္ဃာဏိကာ ။ ။ နှပ်<br> (၃၁) လသိကာ ။ ။ အစေး<br> (၃၂) မုတ္တန္တိ ။ ။ ကျင်ငယ်-</p> <p>ဟူ၍ (သုံးဆယ့်နှစ်ပါးသော အဖို့အစုတို့သည်)။ အတ္ထိ သန္တိ၊ ရှိကုန်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-347 <hr> <h3>၃၂-ကောဋ္ဌာသ မြန်မာပြန်</h3> <p>ဤကိုယ်ကာယ တလံမျှ၌-</p> <p>(၁) ဆံပင်၊ အမွှေး၊ ခြေသည်း လက်သည်း၊ သွား၊ အရေ (တစပဉ္စက-အရေလျှင် ငါးခုမြောက်ရှိသောအဖို့အစု)</p> <p>(၂) အသား၊ အကြော၊ အရိုး၊ ရိုးတွင်းခြင်ဆီ၊ အညှို့ (ဝက္ကပဉ္စက-အညှို့လျှင် ငါးခုမြောက်ရှိသောအဖို့အစု)</p> <p>(၃) နှလုံး၊ အသည်း၊ အမြှေး၊ အဖျဉ်း၊ အဆုတ် (ပပ္ဖါသပဉ္စက-အဆုတ်လျှင် ငါးခုမြောက်ရှိသော အဖို့အစု)</p> <p>(၄) အူမ၊ အူသိမ်၊ အစာသစ်၊ အစာဟောင်း၊ ဦးနှောက် (မတ္ထလုင်္ဂပဉ္စက-ဦးနှောက်လျှင် ငါးခုမြောက်ရှိသော အဖို့အစု)</p> <p>(၅) သည်းခြေ၊ သလိပ်၊ ပြည်၊ သွေး၊ ချွေး၊ အဆီခဲ (မေဒဆက္က-အဆီခဲလျှင် ခြောက်ခုမြောက်ရှိသော အဖို့အစု)</p> <p>(၆) မျက်ရည်၊ ဆီကြည်၊ တံတွေး၊ နှပ်၊ အစေး၊ ကျင်ငယ် (မုတ္တဆက္က-ကျင်ငယ်လျှင် ခြောက်ခုမြောက်ရှိသော အဖို့အစု)</p> <p>ဟု ဆိုအပ်သော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ် ၃၂-ပါးသော အဖို့အစုတို့သည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ဆက်စပ်ဆက်နွယ်လျက် တည်ရှိနေကြကုန်၏။</p> <h3>၃၂-ကောဋ္ဌာသအဓိပ္ပာယ်</h3> <h3>(၁) ဆံပင်</h3> <p>ဆံပင်တို့သည် ပကတိအဆင်းအားဖြင့် မည်းနက်ကုန်၏။ စိုသော ပုတီးနက်သီး အဆင်းရှိကုန်၏။<br> ပုံသဏ္ဌာန်အားဖြင့် ရှည်၍ လုံးကုန်၏။<br> အရပ်မျက်နှာအားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်ကုန်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် နံပါးနှစ်ဖက်တို့၌ နားပန်းစွန်းတို့ဖြင့် ရှေ့ဘက်၌ နဖူးပြင် အဆုံးဖြင့် နောက်ဘက်၌ လည်ကုပ်ကျင်းဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိသည့် ဦးခေါင်းခွံကို ရစ်ပတ်လျက်ရှိသော အရေသည် ဆံပင်တို့၏ တည်ရာဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-348 <hr> အပိုင်းအခြားအားဖြင့် တစ်ခုစီတစ်ခုစီသော ဆံပင်တို့ကို ဦးခေါင်းကို ရစ်ပတ် လျက်ရှိသော အရေ၌ စပါးလုံးအမြီးဖျားမျှဝင်၍ တည်သော (မြုပ်၍တည်သော) အောက်ဘက်၌ မိမိ၏ အမြစ်အပြင်ဖြင့်, အထက်ဘက်၌ ဟင်းလင်းပြင်ဖြင့်, ဖီလာ ပတ်ဝန်းကျင်၌ ဆံပင်အချင်းချင်းဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိသည်။</p> <p>သဘာဂပရိစ္ဆေဒ(မိမိအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်း)အားဖြင့် နှစ်ခုသော ဆံပင်တို့သည် တပေါင်းတည်း မတည်ရှိကြပေ။</p> <p>ဝိသဘာဂပရိစ္ဆေဒ (အခြားအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်း)အားဖြင့် “ဆံပင်တို့သည် အမွေးမဟုတ်ကုန်၊ အမွေးတို့သည်လည်း ဆံပင်မဟုတ်ကြကုန်”ဟူသော နည်းဖြင့် ဆံပင်တို့မည်သည် ကျန် ၃၁-ပါးသော ကောဋ္ဌာသတို့နှင့် မရောနှောဘဲ ကွဲပြားကုန်လျက် အသီးအခြား တစ်ခုသော အဖို့အစု ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>ဤဆံပင်တို့မည်သည်မှာ အဆင်း၊ သဏ္ဌာန်၊ အနံ့၊ မှီရာ၊ တည်ရာအားဖြင့် စက်ဆုပ်ဖွယ် ရှိကုန်၏ဟု ပိုင်းခြားမှတ်သားအပ်ပေသည်။</p> <h3>(၂) အမွှေး</h3> <p>(ကျန်ကောဋ္ဌာသများလည်း ဤနည်းတူပင် ဖြစ်သည်)</p> <p>အမွှေးတို့သည် ပကတိအဆင်းအားဖြင့် မည်းကြောင်သော အဆင်းရှိကုန်၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ထန်းမြစ်ကဲ့သို့ အောက်သို့ညွတ်သော အဖျားရှိကုန်၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အောက် နှစ်ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်ကုန်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် ဆံပင်တို့၏ တည်ရာအရပ်နှင့် လက်ဖဝါး၊ ခြေဖဝါးအပြင်တို့မှတပါး အများအားဖြင့် ကြွင်းသောကိုယ်ကို ရစ်ပတ်လျက်ရှိသော အရေ၌ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>အပိုင်းအခြားနှစ်မျိုးတွင် မိမိအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းအားဖြင့် ကိုယ်ကိုရစ်ပတ် လျက်ရှိသောအရေ၌ တစ်လိက္ခာခန့်မျှဝင်လျက်တည်သော အောက်ဘက်၌ မိမိ၏ အမြစ်ဖြင့်, အထက်ဘက်၌ ဟင်းလင်းပြင်အရပ်ဖြင့်, ဖီလာဝန်းကျင်၌ အချင်းချင်းဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိသည်။ အမွှေး ၂-ပင်တို့သည် တပေါင်းတည်း မရှိကြကုန်။<br> <br>စာမျက်နှာ-349 <hr> မှတ်ချက်။ ။ အခြားအဖို့အားဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းသည် ကောဋ္ဌာသအားလုံးပင် ဆံပင်နည်းတူ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(၃) လက်သည်း ခြေသည်း</h3> <p>လက်သည်း ခြေသည်းသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖြူကုန်၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ငါး၏ အကြေးသဏ္ဌာန် ရှိကုန်၏။<br> အရပ်အားဖြင့် ခြေသည်းတို့သည် အောက်အရပ်၌ လက်သည်းတို့သည် အထက် အရပ်၌ ဖြစ်ကုန်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် လက်ချောင်း ခြေချောင်းတို့၏ အဖျားအပေါ်ဘက်တို့၌ တည်ကုန်၏။</p> <p>မိမိအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းအားဖြင့် အထက်အောက်နှစ်ပါးသော အရပ်တို့၌ လက်ချောင်း ခြေချောင်းတို့၏အစွန်းအသားတို့ဖြင့်, အတွင်းဘက်၌ လက်ချောင်း ခြေချောင်းတို့၏ အမိုးဘက်အသားဖြင့် အပြင်ဘက်နှင့် အဖျား၌ ဟင်းလင်းပြင် အရပ်ဖြင့်, ဖီလာပတ်ဝန်းကျင်၌ အချင်းချင်းဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိသည်။</p> <p>မိမိအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းအားဖြင့် လက်သည်း ခြေသည်းခွံ နှစ်ခုတို့သည် တပေါင်းတည်း မရှိကြပေ။</p> <h3>(၄) သွား</h3> <p>ယေဘုယျအားဖြင့် ၃၂-ချောင်းသော သွားတို့သည်<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖြူကုန်၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် များသောသဏ္ဌာန် ရှိကုန်၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်ကုန်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် အထက်အောက် မေးရိုးနှစ်ခုတို့၌ တည်ကုန်၏။</p> <p>မိမိအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းအားဖြင့် အောက်ဘက်အရင်းဘက်၌ မေးရိုး၌ တည်သော မိမိ၏ အမြစ်အပြင်ဖြင့် အထက်အဖျားဘက်၌ ဟင်းလင်းအရပ်ဖြင့် ဖီလာနံပါး၌ အချင်းချင်းဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိသည်။ သွားနှစ်ချောင်းတို့သည် တပေါင်း တည်း မရှိကုန်။<br> <br>စာမျက်နှာ-350 <hr> <h3>(၅) အရေ</h3> <p>အရေထူသည်ကား-(အတွင်းစုက ဆီးစေ့မျှရှိသော အရေပါးသည် အမဲ အညို အဝါ စသော အဆင်းရှိ၏။ ပါဠိစကား ဆပ္ပိ ဖြစ်၏။)<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖြူသောအဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ကိုယ်၏သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အောက် နှစ်ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် တကိုယ်လုံးကို မြှေးယှက်ရစ်ပတ်လျက် တည်၏။<br> မိမိအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းအားဖြင့် အောက်ဘက်အတွင်းဘက်၌ တည်ရာအရပ် အပြင်ဖြင့်, အထက်ဘက်အပြင်ဘက်၌ ဟင်းလင်းအရပ်ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိသည်။</p> <h3>(၆) အသား</h3> <p>အသားတို့သည် အဆင်းအားဖြင့် ပေါက်ပန်းကဲ့သို့ နီ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် အမျိုးမျိုးရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အောက်နှစ်ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် ၃၂၀-သော အရိုးတို့ကို လိမ်းကျံတွယ်ကပ်လျက်ရှိသည်။<br> မိမိအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းအားဖြင့် အောက်ဘက်အတွင်းဘက်၌ အချင်းချင်း ဆက်စပ်နေသော အရိုး၌ တည်ရာအပြင်ဖြင့်, အထက်ဘက်အပြင်ဘက်၌ အရေဖြင့်, ဖီလာပတ်ဝန်းကျင်၌ အချင်းချင်းဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိသည်။</p> <h3>(၇) အကြော</h3> <p>၉၀၀-သော အကြောတို့သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖြူကုန်၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် အမျိုးမျိုးသော သဏ္ဌာန် ရှိကုန်၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အောက် အရပ်နှစ်ပါး၌ ဖြစ်ကုန်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် တကိုယ်လုံး၌ ဖွဲ့ယှက်လျက် တည်ကုန်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-351 <hr> မိမိအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းအားဖြင့် အောက်ဘက်၌ ၃၀၀-သော အရိုးတို့၏ အထက်တွင် တည်ရာအရပ်အပြင်ဖြင့်, အထက်ဘက်၌ အသားနှင့် အရေတို့ကို ထိခိုက်၍ တည်ရာအရပ်တို့ဖြင့်, ဖီလာပတ်ဝန်းကျင်၌ အချင်းချင်းဖြင့် ပိုင်းခြား လျက်ရှိသည်။</p> <h3>(၈) အရိုး</h3> <p>သွားမှတပါးသော အရိုးတို့သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖြူကုန်၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် အမျိုးမျိုးရှိကုန်၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အောက် ၂-ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်ကုန်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် (သာမန်အားဖြင့်) တကိုယ်လုံး၌ တည်ကုန်၏။<br> မိမိအဖိုဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းအားဖြင့် အတွင်းဘက်၌ ရိုးတွင်းခြင်ဆီဖြင့်, အပြင်ဘက်၌ အသားဖြင့်, အဖျားနှင့် အရင်းဘက်၌ အချင်းချင်းဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိသည်။</p> <h3>(၉) ရိုးတွင်းခြင်ဆီ</h3> <p>ရိုးတွင်းခြင်ဆီသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖြူ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ပြုတ်ထားသော ကြိမ်ညွှန့်နု, ရင့် သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အောက် အရပ်(၂)ပါးတို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် အရိုးတို့၏ အတွင်း၌ တည်၏။<br> မိမိအဖိုဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းအားဖြင့် အရိုးတို့၏ အတွင်းဘက် မျက်နှာပြင်ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိသည်။</p> <h3>(၁၀) ဝက္ကံ</h3> <p>အညှာတစ်ခုတည်း၌ ဖွဲ့တွယ်လျက်ရှိသော အသားစိုင် နှစ်ခုဖြစ်သော အညှို့သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် စဉ်းငယ်နီ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-352 <hr> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ပူးထားသော ဂေါ်လီလုံးနှစ်လုံး သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် လည်မျိုမှ ထွက်သော တစ်ခုသော အညှာရင်းဖြင့် အတန်ငယ် ဆင်းသွားပြီးလျှင် နှစ်ဖြာကွဲသော အကြောကြီးဖြင့် ဖွဲ့တွယ်လျက် နှလုံးသားကို ခြံရံ၍ တည်၏။<br> မိမိအဖိုဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်းအားဖြင့် အညှို့ကို အညှို့အဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိသည်။</p> <h3>(၁၁) နှလုံး</h3> <p>နှလုံးသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် နီ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ဇောက်ထိုးဆွဲထားသော ပဒုမ္မာကြာငုံသဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် သားမြတ်နှစ်ခုတို့၏ကြား ကိုယ်တွင်း၌ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် နှလုံးအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။</p> <h3>(၁၂) အသည်း</h3> <p>အသားလွှာအစုံဟု ဆိုအပ်သော အသည်းသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် နီ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ပင်လယ်ကသစ်ရွက်သဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် နှစ်ခုသော သားမြတ်တို့၏ အတွင်း၌ လက်ယာနံပါးကို မှီ၍ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် အသည်းအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-353 <hr> <h3>(၁၃) အမြှေး</h3> <p>နှစ်ပါးသော မြှေးယှက်တတ်သော အသားလွှာဟု ဆိုအပ်သော အမြှေးသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖြူ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် မိမိတည်ရာအရပ် သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် ဖုံးလွှမ်းတတ်သော အမြှေးသည် နှလုံးနှင့် အညို့ကို ဖုံးလွှမ်းလျက် တည်ရှိ၏။ မဖုံးလွှမ်းတတ်သော အမြှေးသည် တကိုယ်လုံး၌ အရေ၏ အောက်၌ရှိသော အသားကို မြှေးယှက်လျက် တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် အောက်ဘက်၌ အသားဖြင့်, အထက်ဘက်၌ အရေဖြင့်, ဖီလာပတ်ဝန်းကျင်၌ အမြှေးအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိ၏။</p> <h3>(၁၄) အဖျဉ်း</h3> <p>အစာသစ်အိမ်၏ အထက်စောင်း၌ တည်သော ဝမ်းလွှာ အသားတုံးဖြစ်သော သရက်ရွက်ခေါ် အဖျဉ်းသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ညို၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် နွားငယ်၏ လျှာသဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ တည်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် နှလုံး၏ လက်ဝဲဘက်၌ အစာသစ်အိမ်လွှာ၏ အထက်ဘက်ကို မှီ၍ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် အမြှေးအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။</p> <h3>(၁၅) အဆုတ်</h3> <p>အသားပိုင်း နှစ်ခုသုံးခုရှိသော အဆုတ်သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် နီ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် မညီမညွတ်ဖြတ်ထားသော ထူသော မုန့်ပိုင်းသဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် ကိုယ်၏အတွင်း၌ သားမြတ်နှစ်ခုတို့၏ အကြား၌ နှလုံးနှင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-354 <hr> အသည်းကို ဖုံးအုပ်ထားကာ တွဲရရွဲ ဆွဲလျက် တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် အဆုတ်အဖွဲ့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိ၏။</p> <h3>(၁၆) အန္တံ</h3> <p>အူမခွေသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖြူ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ခေါင်းဖြတ်မြွေသဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် ၂-ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် လည်မျိုအစ စအိုဝ အဆုံးရှိသော ကိုယ်အတွင်း၌ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် အူမအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။</p> <h3>(၁၇) အူသိမ်</h3> <p>အူမခွေအရပ်တို့၌ ဖွဲ့တွယ်ထားသော အူသိမ်သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖြူ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ကြာသိမ်မြစ် မှော်မြစ်သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် ၂-ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် ၂၁-ခုသော အူမခွေတို့၏ အကြား၌ ချုပ်စပ်လျက် တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် အူသိမ်အဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။</p> <h3>(၁၈) အစာသစ်</h3> <p>စား၊ သောက်၊ ခဲ၊ လျက်ထားသော အစာသစ်သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် စားမျိုထားသော အစာအဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် အဝတ်ရေစစ်၌ လျော့လျော့ထုပ်ထားသော ဆန်များသဏ္ဌာန်ရှိ၏<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-355 <hr> တည်ရာအားဖြင့် အစာသစ်အိမ်ဟူသော ဝမ်း၌ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် အစာသစ်အိမ် အသားလွှာဖြင့်လည်းကောင်း၊ အစာသစ်အဖွဲ့ဖြင့်လည်းကောင်း ပိုင်းခြားလျက်ရှိသည်။</p> <h3>(၁၉) အစာဟောင်း</h3> <p>ကျင်ကြီးဟုဆိုအပ်သော အစာဟောင်းသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် စားမျိုးအပ်သော အစာ၏အဆင်းသာ ဖြစ်တတ်၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာအရပ်၌ သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အောက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် အစာကျက်အိမ်(အစာဟောင်းအိမ်)၌ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် အစာဟောင်းအိမ်အလွှာဖြင့် လည်းကောင်း၊ ကျင်ကြီးအဖွဲ့ဖြင့်လည်းကောင်း ပိုင်းခြားလျက်ရှိ၏။</p> <h3>(၂၀) ဦးနှောက်</h3> <p>ဦးခေါင်းခွံအတွင်းရှိ ခြင်ဆီအစုဖြစ်သော ဦးနှောက်သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖြူ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာအရပ်သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် ဦးနှောက်ခွံ၏ အတွင်းဘက်မျက်နှာပြင်တို့ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ဦးနှောက်အဖို့ဖြင့်လည်းကောင်း ပိုင်းခြားလျက်ရှိ၏။</p> <h3>(၂၁) သည်းခြေ</h3> <p>သည်းခြေသည်- ဖွဲ့အပ်သော သည်းခြေ၊ မဖွဲ့အပ်သော သည်းခြေဟူ၍ နှစ်မျိုး ရှိ၏။ ဖွဲ့အပ်သောသည်းခြေသည် ပျစ်ချွဲသော သစ်မည်စည်သီး အဆင်းရှိ၏။ မဖွဲ့အပ်သော သည်းခြေသည် ညှိုးသော တောင်ကျည်းပန်း အဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာအရပ်သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် ဖွဲ့အပ်သော သည်းခြေသည် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။ မဖွဲ့အပ် သောသည်းခြေသည် နှစ်ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် ဆံပင် အမွှေး သွား ခြေသည်း လက်သည်းတို့၏ အသားမှ<br> <br>စာမျက်နှာ-356 <hr> လွတ်နေသော အရပ်ကိုလည်းကောင်း၊ မာခြောက်နေသော အရေကိုလည်းကောင်း ချန်ထား၍ ကြွင်းသော တစ်ကိုယ်လုံး၌ ပျံနှံ့လျက်တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် သည်းခြေအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။</p> <h3>(၂၂) သလိပ်</h3> <p>ကိုယ်အတွင်း၌ တကွမ်းစား၊ တစလယ် ပမာဏရှိသော သလိပ်သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ဝက်ချေးပနဲရွက်ရည် အဆင်းကဲ့သို့ ဖြူ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာအရပ်သဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် အစာသစ်အိမ်ဟူသော ဝမ်းလွှာအူခေါင်း၌ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် သလိပ်အဖွဲ့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။</p> <h3>(၂၃) ပြည်</h3> <p>ပုပ်သော သွေးဖြစ်သော ပြည်သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ဖျော့တော့သော သစ်ရွက်ရော်အဆင်း ရှိ၏။ သူသေကောင်၌ ပျစ်ချွဲသော ထမင်းရည်အပုပ်အသိုး အဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာသဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် နှစ်ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် အမြဲတမ်း တည်ရာမရှိ။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် ပြည်၏အဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။</p> <h3>(၂၄) သွေး</h3> <p>သွေးသည် စုဝေးရပ်တည်နေသောသွေး၊ ရွေ့လျားသွားလာနေသော သွေးအား ဖြင့်နှစ်မျိုးရှိ၏။<br> အဆင်းအားဖြင့် စုဝေးရပ်တည်နေသော သွေးသည် ချက်ထားပြီးသော ပျစ်ချွဲ သော ချိပ်ရည်အဆင်းရှိ၏။ သွားလာနေသော သွေးသည် ကြည်သော ချိပ်ရည် အဆင်း ရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာအရပ်သဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-357 <hr> အရပ်အားဖြင့် စုဝေးရပ်တည်နေသော သွေးသည် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။ ရွေ့လျားနေသော သွေးသည် ၂-ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် ရွေ့လျားနေသော သွေးသည် ဆံပင် အမွှေး သွား လက်သည်း ခြေသည်းတို့၏ အသားမှ လွတ်နေသော အရပ်ကိုလည်းကောင်း၊ မာခြောက်နေသော အရေကိုလည်းကောင်း ချန်လှပ်၍ ကြွင်းသော အလုံးစုံသော ကိုယ်ကို သွေးကြောကွန်ရက်ကို အစဉ်လျှောက်သဖြင့် ပျံ့နှံ့လျက် တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် သွေး၏ အဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိ၏။</p> <h3>(၂၅) ချွေး</h3> <p>အမွှေးတွင်း စသည်တို့မှ ယိုထွက်သော အာပေါဓာတ်ဟု ဆိုအပ်သော ချွေးသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ကြည်လင်သော နှမ်းဆီအဆင်း ရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာအရပ်သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် နှစ်ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် အမြဲတမ်း တည်ရာမရှိပေ။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် ချွေး၏အဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။</p> <h3>(၂၆) အဆီခဲ</h3> <p>ခဲနေသော အဆီကို အဆီခဲဟု ခေါ်သည်၊ ထိုအဆီခဲသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ခြမ်းအပ်သော နနွင်းသားအဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ဝသောသူမှာ အရေနှင့် အသားတို့၏ အကြား၌ နနွင်းရောင် ဘွဲ့ဖြူပုဆိုးကြမ်းကို ထည့်ထားသကဲ့သို့ သဏ္ဌာန်ရှိ၏။ ပိန်သောသူမှာ သလုံးသား၊ ပေါင်သား၊ ကျောက်ဆူးရိုးကိုမှီသော ကျောက်ကုန်းသား၊ ဝမ်းပျဉ်းသား ဟူသော ဤအသားတို့ကို မှီ၍ နှစ်ထပ် သုံးထပ် ပြုလျက်ထားသော နနွင်းရောင် ဘွဲ့ဖြူ ပုဆိုးကြမ်းသဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် နှစ်ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် ဝသောသူအား တစ်ကိုယ်လုံးကို ပျံ့လျက်၊ ပိန်သောသူအား သလုံးသား စသည်တို့ကို မှီ၍ တည်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-358 <hr> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် အောက်ဘက်၌ အသားဖြင့် အထက်ဘက်၌ အရေဖြင့် ဖီလာပတ်ဝန်းကျင်၌ အဆီခဲအဖွဲ့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။</p> <h3>(၂၇) မျက်ရည်</h3> <p>မျက်စိတို့မှ ယိုထွက်သော အာပေါဓာတ်ဟူသော မျက်ရည်သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ကြည်သော နှမ်းဆီအဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာအရပ်သဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ တည်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် မျက်တွင်းတို့၌ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် မျက်ရည်၏ အဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိ၏။</p> <h3>(၂၈) ဆီကြည်</h3> <p>မခဲမူ၍ ကြေနေသော ဆီသည် ဆီကြည်ဖြစ်သည်။ ထိုဆီကြည်သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် အုန်းဆီအဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ရေချိုးသောအခါ၌ ကြည်သောရေ၏အထက်၌ လည်နေသော ဆီပေါက်၏ ပျံ့ဟန် သဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် နှစ်ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့်မူ အများအားဖြင့် လက်ဖဝါးမျက်နှာပြင် လက်ဖမိုး၊ ခြေဖဝါး မျက်နှာပြင် ခြေဖမိုး၊ နှာခေါင်းဖု နဖူး ပခုံးစွန်း၌ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် ဆီကြည်အဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိ၏။</p> <h3>(၂၉) တံတွေး</h3> <p>ခံတွင်းအတွင်း၌ အမြှုပ်နှင့် ရောသော အာပေါဓာတ်ဟု ဆိုအပ်သော တံတွေးသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် ရေမြှုပ်ကဲ့သို့ ဖြူသောအဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာအရပ်သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် နှစ်ဘက်သော ပါးစောင်တို့မှ သက်ဆင်း၍ လျှာ၌တည်၏။ လျှာဖျား၌ ကျဲ၏။ ပါး၏။ လျှာရင်း၌ ပျစ်ချွဲ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-359 <hr> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် တံတွေးအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိ၏။</p> <h3>(၃၀) နှပ်</h3> <p>ဦးနှောက်မှ ယိုထွက်ကျသော မစင်ကြယ်သော အရာဖြစ်သော နှပ်သည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် နုသောထန်းသီးဆံ အဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာအရပ်သဏ္ဌာန်ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အထက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် နှာခေါင်းဖုတို့ကို ပြည့်စေလျက် တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းခြားအားဖြင့် နှပ်အဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် ပိုင်းခြားလျက် ရှိ၏။</p> <h3>(၃၁) အစေး</h3> <p>ကိုယ်တွင်း အရိုးအဆက်တို့အကြား၌ ကျိချွဲသော အစေးပုပ်ဖြစ်သော အစေးသည်-<br> အဆင်းအားဖြင့် မဟာလှေကားပင်၏ အစေးနှင့်တူသော အဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် တည်ရာအရပ်သဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် နှစ်ပါးသော အရပ်တို့၌ ဖြစ်၏။<br> တည်ရာအားဖြင့် အရိုးအဆက်တို့၏ နယ်ဆီကိစ္စကို ပြီးစေလျက် ၁၈ဝ-သော အရိုးအဆက်တို့ကြား၌ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် အစေးအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိ၏။</p> <h3>(၃၂) ကျင်ငယ်</h3> <p>ကျင်ငယ်သည် ဆီရည်ဖြစ်၏။<br> အဆင်းအားဖြင့် ပဲကြီးပြားရည် အဆင်းရှိ၏။<br> သဏ္ဌာန်အားဖြင့် မှောက်ထားသော ရေအိုးအတွင်း၌ ရှိသော ရေသဏ္ဌာန် ရှိ၏။<br> အရပ်အားဖြင့် အောက်အရပ်၌ ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-360 <hr> တည်ရာအားဖြင့် ဆီးအိမ် စည်ဖောင်း၏ အတွင်း၌ တည်၏။<br> မိမိအဖို့ အပိုင်းအခြားအားဖြင့် ဆီးအိမ် စည်ဖောင်း၏ အတွင်းအရပ်ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ကျင်ငယ်အဖို့ဖြင့် လည်းကောင်း ပိုင်းခြားလျက်ရှိ၏။</p> <p>သို့ဖြစ်၍ သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသဆိုသည်မှာ စက်ဆုပ်ဖွယ်၊ ရွံရှာဖွယ်၊ မနှစ်မြို့ဖွယ်၏ အစွမ်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းရန် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ဟောကြားထားသော ကမ္မဋ္ဌာန်းတရား ဖြစ်သည်။ ဤသုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသသည် ကာယဂတာသတိကမ္မဋ္ဌာန်းပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>လူသတ္တဝါတစ်ဦး၏ ကိုယ်ကာယကို ခွဲစိတ်လေ့လာကြည့်လျှင်-<br> ခြေဖဝါးမှစ၍ အထက်၊ ဆံဖျားမှစ၍ အောက်၊ အရေပါးမှစ၍ ဖီလာပတ်ဝန်းကျင်ဟူသော ဤမျှ အတိုင်းအရှည်ရှိသော တစ်လံမျှလောက်သော ကိုယ်ထဲ၌ နည်းပေါင်းစုံဖြင့် စူးစမ်းရှာဖွေသော်လည်း တစ်စုံတစ်ယောက်သော သူသည် တစ်စုံတစ်ခုသော ပုလဲကိုသော်လည်းကောင်း၊ ပတ္တမြားကိုသော်လည်းကောင်း၊ ကြောင်မျက်ရွဲကိုသော်လည်းကောင်း၊ အကျော်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ ကုကိုပံကိုသော်လည်းကောင်း၊ ပရုပ်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ အခိုးအထုံ အမှုန့် စသည်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ နံ့သာဖြူနီစသော အမွှေးအကြိုင်ကိုသော်လည်းကောင်း ထိုကဲ့သို့ စင်ကြယ်သန့်ရှင်း မွှေးကြိုင်သော ပစ္စည်း ဝတ္ထုသဘောကို အဏုမြူမျှလောက်ပင် မတွေ့ မမြင်ရပေ။</p> <p>ဤကိုယ်ကာယ တစ်လံမျှလောက်၏ အတွင်း၌ အမှန်တကယ် တွေ့ရှိရသည်မှာ ပုပ်ညှီနံစော်၍ ကျက်သရေမဲ့ မြင်ကွင်းဖြစ်သော အမျိုးမျိုးသော ဆံပင်အမွှေး စသည်အပြားရှိသော မစင်မကြယ် စက်ဆုပ်ဖွယ်ကိုသာလျှင် တွေ့မြင်ရ၏။</p> <p>ထို့ကြောင့် သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသဆိုသည်မှာ စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ် မနှစ်မြို့ဖွယ်တို့ဖြင့် ပြည့်နှက်နေသော ဆံပင်စသော သုံးဆယ့်နှစ်ပါးသော အစုအဝေးတို့ဖြင့် ပေါင်းစည်းထားသော ဤကိုယ်ကာယ တစ်လံမျှကို ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ ကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်းပုံ</h3> <p>သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ ကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်းရာ၌-<br> (၁) ဥဂ္ဂဟကောသလ္လ- သင်ယူမှု၌ ကျွမ်းကျင်ကြောင်း အစီအရင်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-361 <hr> (၂) မနသိကာရကောသလ္လ- နှလုံးသွင်းမှု၌ ကျွမ်းကျင်ကြောင်း အစီအရင်-<br> ဟူသော နည်း နှစ်နည်းဖြင့် စီရင်ရမည်ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(၁) သင်ယူမှု၌ ကျွမ်းကျင်ကြောင်းအစီအရင်</h3> <p>(က) နှုတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုပုံ၊<br> (ခ) စိတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုပုံ၊<br> (ဂ) အဆင်းဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ၊<br> (ဃ) ပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ၊<br> (င) အရပ်မျက်နှာအားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ၊<br> (စ) တည်ရာအားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ၊<br> (ဆ) အပိုင်းအခြားအားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ၊<br> (၁) သဘာဂပရိစ္ဆေဒ- မိမိအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်း၊<br> (၂) ဝိသဘာဂပရိစ္ဆေဒ- အခြားအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်း၊</p> <h3>(၂) နှလုံးသွင်းမှု၌ ကျွမ်းကျင်ကြောင်းအစီအရင်</h3> <p>(က) ဆံပင် အမွှေးစသောအစဉ်အားဖြင့်၊<br> (ခ) မမြန်လွန်းသော အားဖြင့်၊<br> (ဂ) မနှေးလွန်းသော အားဖြင့်၊<br> (ဃ) ပျံ့လွင့်ခြင်းကို မြစ်သောအားဖြင့်၊<br> (င) ဆံပင်အစရှိသော အမည်ပညတ်ကို ကျော်လွန်ခြင်းအားဖြင့်၊<br> (စ) အစဉ်အတိုင်း မသင်သည်ကို လွှတ်သောအားဖြင့်၊<br> (ဆ) အပ္ပနာအားဖြင့်၊<br> (ဇ၊ ဈ၊ ည) သုံးပါးသော သုတ္တန်အားဖြင့် -<br> နှလုံးသွင်း ဆင်ခြင်အပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-362 <hr> <h3>(၁) သင်ယူမှု၌ ကျွမ်းကျင်ကြောင်း အစီအရင်ဖြင့် စီးဖြန်းပုံ</h3> <h3>(က) နှုတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုပုံ</h3> <p>နှုတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုခြင်းကို ပြုရာ၌ တစပဉ္စက (အရေလျှင် ငါးခုမြောက်ရှိသော အပိုင်း) စသည်တို့ကို ပိုင်းခြား၍ အနုလုံ၊ ပဋိလုံ (အစဉ်လိုက်၊ အပြန်အလှန်) အားဖြင့် ရွတ်ဆိုခြင်းကို ပြုအပ်၏။</p> <p>ပုံစံအားဖြင့် - “ဆံပင်၊ အမွှေး၊ လက်သည်း ခြေသည်း၊ သွား အရေ”ဟု အစဉ်လိုက် အနုလုံအားဖြင့် ရွတ်ဆိုပြီးလျှင် တဖန် “အရေ၊ သွား၊ လက်သည်း ခြေသည်း၊ အမွှေး၊ ဆံပင်” ဟု အစဉ်လိုက် ပဋိလုံအားဖြင့် ရွတ်ဆိုစီးဖြန်းရမည်။</p> <p>ဝက္ကပဉ္စက- (အညှို့လျှင် ငါးခုမြောက်ရှိသော အပိုင်း) ၌ “အသား၊ အကြော၊ အရိုး၊ ရိုးတွင်းခြင်ဆီ၊ အညှို့” ဟု အစဉ်လိုက် အနုလုံ အားဖြင့် ရွတ်ဆိုပြီး “အညှို့၊ ရိုးတွင်းခြင်ဆီ၊ အရိုး၊ အကြော၊ အသား၊ အရေ၊ သွား၊ လက်သည်း ခြေသည်း၊ အမွှေး၊ ဆံပင်” ဟု အစဉ်လိုက် ပဋိလုံအားဖြင့် ရွတ်ဆို စီးဖြန်းရမည်။</p> <p>ပပ္ဖါသပဉ္စက-(အဆုတ်လျှင် ငါးခုမြောက်ရှိသော အပိုင်း)၌ “နှလုံး အသည်း၊ အမြှေး၊ အဖျဉ်း၊ အဆုတ်” ဟု အစဉ်လိုက် အနုလုံ အားဖြင့် ရွတ်ဆိုပြီး “အဆုတ်၊ အဖျဉ်း၊ အမြှေး၊ အသည်း၊ နှလုံး၊ အညှို့၊ ရိုးတွင်းခြင်ဆီ၊ အရိုး၊ အကြော၊ အသား၊ အရေ၊ သွား၊ လက်သည်း ခြေသည်း၊ အမွှေး၊ ဆံပင်”ဟု အစဉ်လိုက် ပဋိလုံ အားဖြင့် ရွတ်ဆိုပွားများ စီးဖြန်းရမည်။</p> <p>မတ္ထလုင်္ဂပဉ္စက-(ဦးနှောက်လျှင် ငါးခုမြောက်ရှိသော အပိုင်း)၌ “အူမ၊ အူသိမ်၊ အစာသစ်၊ အစာဟောင်း၊ ဦးနှောက်”ဟု အစဉ်လိုက် အနုလုံအားဖြင့် ရွတ်ဆိုပြီး “ဦးနှောက်၊ အစာသစ်၊ အစာဟောင်း၊ အူသိမ်၊ အူမ၊ အဆုတ်၊ အဖျဉ်း၊ အမြှေး၊ အသည်း၊ နှလုံး၊ အညှို့၊ ရိုးတွင်းခြင်ဆီ၊ အရိုး၊ အကြော၊ အသား၊ အရေ၊ သွား၊ လက်သည်း ခြေသည်း၊ အမွှေး၊ ဆံပင်”ဟု အစဉ်လိုက် ပဋိလုံ အားဖြင့် ရွတ်ဆိုစီးဖြန်းရမည်။</p> <p>မေဒဆက္က-(အဆီခဲလျှင် ခြောက်ခုမြောက်ရှိသော အပိုင်း)၌ “သည်းခြေ၊ သလိပ်၊ ပြည်၊ သွေး၊ ချွေး၊ အဆီခဲ”ဟု အစဉ်လိုက်<br> <br>စာမျက်နှာ-363 <hr> အနုလုံအားဖြင့် ရွတ်ဆိုပြီး “အဆီခဲ၊ ချွေး၊ သွေး၊ ပြည်၊ သလိပ်၊ သည်းခြေ၊ ဦးနှောက်၊ အစာဟောင်း၊ အစာသစ် အူသိမ်၊ အူမ၊ အဆုတ်၊ အဖျဉ်း၊ အမြှေး၊ အသည်း၊ နှလုံး၊ အညှို့၊ ရိုးတွင်းခြင်ဆီ၊ အရိုး၊ အကြော၊ အသား၊ အရေ၊ သွား၊ လက်သည်း ခြေသည်း၊ အမွှေး၊ ဆံပင်”ဟု အစဉ်လိုက် ပဋိလုံအားဖြင့် ရွတ်ဆိုစီးဖြန်းရမည်။</p> <p>မုတ္တဆက္က-(ကျင်ငယ်လျှင် ခြောက်ခုမြောက်ရှိသော အပိုင်း)၌ “မျက်ရည်၊ ဆီကြည်၊ တံတွေး၊ နှပ်၊ အစေး၊ ကျင်ငယ်”ဟု ပဋိလုံ အားဖြင့် စီးဖြန်းပြီး တဖန် အစဉ်လိုက် ပဋိလုံအားဖြင့် “ကျင်ငယ်၊ အစေး၊ နှပ်၊ တံတွေး၊ ဆီကြည်၊ မျက်ရည်၊ အဆီခဲ၊ သွေး၊ ချွေး၊ ပြည်၊ သလိပ်၊ သည်းခြေ၊ ဦးနှောက်၊ အစာဟောင်း၊ အစာသစ်၊ အူသိမ်၊ အူမ၊ အဆုတ်၊ အဖျဉ်း၊ အမြှေး၊ အသည်း၊ နှလုံး၊ အညှို့၊ ရိုးတွင်းခြင်ဆီ၊ အရိုး၊ အကြော၊ အသား၊ အရေ၊ သွား၊ လက်သည်း ခြေသည်း၊ အမွှေး၊ ဆံပင်”ဟု ရွတ်ဆိုစီးဖြန်းရမည်။</p> <p>ဤသို့ အကြိမ်များစွာ နှုတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုစီးဖြန်းရမည်။</p> <h3>(ခ) စိတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုပုံ</h3> <p>နှုတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုခြင်းကဲ့သို့ စိတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုခြင်း၊ နှလုံးသွင်းခြင်းကိုလည်း ပြုအပ်၏။</p> <p>မှတ်ချက်။ ။ နှုတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုခြင်းကြောင့် ကမ္မဋ္ဌာန်းအစဉ်သည် ကျေပွန်၏။ စိတ်သည် ထိုမှ ဤမှ မပြေးသွားတော့ပေ၊ ဆံပင်စသော ကောဋ္ဌာသတို့သည် ထင်ရှားကုန်၏။ စိတ်ဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်းကြောင့် အသုဘလက္ခဏာကို ထိုးထွင်းသိခြင်း သဘောပေါက်ခြင်း ကျေးဇူးပြု၏။</p> <h3>(ဂ) အဆင်းဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ</h3> <p>ဆံပင်စသည်တို့ကို အဆင်းအားဖြင့် ပိုင်းခြားအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-364 <hr> <h3>(ဃ) ပုံသဏ္ဌာန်အားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ</h3> <p>ဆံပင်စသည်တို့ကို ပုံသဏ္ဌာန်အားဖြင့် ပိုင်းခြားမှတ်သားအပ်၏။</p> <h3>(င) အရပ်မျက်နှာအားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ</h3> <p>ဤကိုယ်၌ ချက်မှ အထက်ပိုင်းသည် အထက်အရပ်မျက်နှာမည်၏။ အောက်ပိုင်းသည် အောက်အရပ်မျက်နှာမည်၏။ ဤသို့ အရပ်မျက်နှာကို ပိုင်းခြားမှတ်သားအပ်၏။</p> <h3>(စ) တည်ရာအားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ</h3> <p>ထိုထိုကောဋ္ဌာသ၏ တည်ရာကို ပိုင်းခြားမှတ်သားအပ်၏။</p> <h3>(ဆ) အပိုင်းအခြားအားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ</h3> <p>(၁) သဘာဂပရိစ္ဆေဒ(မိမိအဖို့ အားဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်း)ဆိုသည်မှာ “ဤကောဋ္ဌာသကို အောက်၌လည်းကောင်း၊ အထက်၌လည်းကောင်း၊ ဖီလာပတ်ဝန်းကျင်၌ လည်းကောင်း ဤမည်သော အရပ်ဖြင့် ပိုင်းခြားလျက်ရှိသည်”ဟူ၍ ပိုင်းခြားခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>(၂) ဝိသဘာဂပရိစ္ဆေဒ (အခြားအဖို့ဖြင့် ပိုင်းခြားခြင်း)ဆိုသည်မှာ “ဆံပင်တို့သည် အမွေး မဟုတ်ကုန်။ အမွေးတို့သည်လည်း ဆံပင် မဟုတ်ကုန်”ဟူ၍ ပိုင်းခြားခြင်းမျိုး ဖြစ်၏။</p> <h3>(၂) နှလုံးသွင်းမှု၌ ကျွမ်းကျင်ကြောင်း အစီအရင်</h3> <p>(က) ဆံပင်၊ အမွှေး စသော အစဉ်အားဖြင့် သုံးဆယ့်နှစ် ကောဋ္ဌာသကို စီးဖြန်းသောအခါ ဆံပင်၊ အမွှေး အစရှိသော အစဉ်အားဖြင့် နှလုံးသွင်းအပ်၏။ တစ်ခုကျော် နှစ်ခုကျော် စသည်အားဖြင့် နှလုံးမသွင်းအပ်ပေ။ ကျော်လွန်၍ နှလုံးသွင်းက ဘာဝနာ၏ ပြည့်စုံမှုကို မပြီးစီးနိုင်ပေ။</p> <p>(ခ) မမြန်လွန်းသောအားဖြင့် နှလုံးသွင်းရမည်။<br> (ဂ) မနှေးလွန်းသောအားဖြင့် နှလုံးသွင်းရမည်။ မြန်လွန်း နှေးလွန်းက တရားထူးကို မဆောင်နိုင်ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-365 <hr> (ဃ)ပျံ့လွင့်ခြင်းကို မြစ်သောအားဖြင့်ဟူသည်ကား - ကမ္မဋ္ဌာန်းကို စွန့်လွှတ်၍ အပြင်အပဖြစ်သော အမျိုးမျိုးသောအာရုံ၌ စိတ်ပျံ့လွင့်ခြင်းကို တားမြစ်ခြင်း ဖြစ်၏။ ပြင်ပအာရုံ၌ ပျံ့လွင့်သော် ကမ္မဋ္ဌာန်းသည် ဆုတ်ယုတ်ပျောက်ပျက်၏။<br> (င) ပညတ်ကိုကျော်လွန်သောအားဖြင့် ဟူသည်ကား - ဆံပင်၊ အမွှေးစသော အမည် ပညတ်ကိုကျော်၍ စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု စိတ်ကိုထားအပ်၏။<br> (စ) အစဉ်အတိုင်း (မထင်သည်ကို) လွှတ်သောအားဖြင့် ဟူသည်ကား မထင် သော ကောဌာသကိုလွှတ်၍ နှလုံးသွင်းခြင်းပင် ဖြစ်သည်။<br> (ဆ) အပ္ပနာအားဖြင့် ဟူရာ၌ အပ္ပနာ၏ဖြစ်ရာ ကောဋ္ဌာသအားဖြင့် ဆံပင် စသည်တို့တွင် တစ်ခုခုသော ကောဋ္ဌာသ၌ အပ္ပနာဖြစ်သည်ဟု သိအပ်၏။ (ဇ၊ ဈ၊ ည) သုံးပါးကုန်သော သုတ္တန်တို့ဟူရာ၌ -</p> <p>“ လွန်ကဲထူးမြတ်သော သမထ၊ ဝိပဿနာစိတ်ကို အားထုတ်သူသည် ရံဖန်ရံခါ သမာဓိနိမိတ်ကို ရံဖန်ရံခါ ပဂ္ဂဟ (ဝီရိယ၏ အကြောင်းအာရုံဟူသော) နိမိတ်ကို ရံဖန်ရံခါ ဥပေက္ခာ (ဥပေက္ခာ၏ အကြောင်းအာရုံ)ဟူသော နိမိတ်ကို နှလုံးသွင်း၏။ ထို့ကြောင့် ထိုဘာဝနာစိတ်သည် နူးညံ့လည်း နူးညံ့၏။ အမှု၌လည်း ခံပေ၏။ အညစ်အကြေးကင်းလျက် သန့်ရှင်းတောက်ပလည်း တောက်ပပေ၏။ ချို့ယွင်း ပျက်စီးခြင်းလည်း မရှိပေ၊ အာသဝေါတရားတို့ကုန်ရန်အတွက် ကောင်းစွာ တည် ကြည်ပေ၏။ (ဣဒ္ဓိဝိဓ စသော) ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော အကြင်အကြင်တရားကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြုရန်အတွက် စိတ်ကို ရှေးရှုညွှတ်စေလျှင် (ပုဗ္ဗဟေတု စသော) အကြောင်းရှိတိုင်း ရှိတိုင်း ထိုမျက်မှောက် ပြုထိုက် သော တရား၌ မျက်မြင်ကိုယ်တွေ့ ရှိသူ ဖြစ်ထိုက်ခြင်းသို့ ရောက်ပေ၏” ဟူသော ဤသုတ်ကို အဓိစိတ္တသုတ်ဟု သိအပ်၏။</p> <p>“ စိတ်ကို နှိပ်သင့်သောအခါ နှိပ်၏။ မြှောက်ပင့်သင့်သောအခါ မြှောက်ပင့်၏ ရွှင် သင့်သောအခါ ရွှင်စေ၏။ လျစ်လျူရှုသင့်သောအခါ လျစ်လျူရှု၏။ မြတ်သော မဂ်ဖိုလ်၌ နှလုံးသွင်းကိုင်းညွှတ်၏။ နိဗ္ဗာန်၌ မွေ့လျော်၏။ ဤ(၆)ပါးသော တရား တို့နှင့်ပြည့်စုံလျှင် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သော အေးချမ်းခြင်းနိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ဖြစ်ထိုက်ပေ၏”ဟူသော ဤသုတ်ကို အနုတ္တရသီတိဘာဝသုတ်ဟု သိအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-366 <hr> “ တွန့်ဆုတ်သော စိတ်ရှိသောအခါ၌ ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားစေခြင်းငှာ သင့်လျော်သောအခါ မဟုတ်ပေ”စသော ဗောဇ္ဈင်္ဂကောသလ္လသုတ်ကို သိအပ်၏။</p> <h3>ဥဂ္ဂဟ</h3> <p>အထက်တွင် ပြဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း ဥဂ္ဂဟသမ္ပဒါ မနသိကာရကောသလ္လ ဟူသော ကောသလ္လနှစ်ပါးတို့ဖြင့် ကမ္မဋ္ဌာန်းကို ကောင်းစွာသင်ယူအပ်ပေသည်။ ထိုသို့ သင်ယူခြင်း ပရိကံကို ပြုပြီးနောက် ဆံပင်တို့၌ အသုဘထင်ကြောင်း နိမိတ်ကို ယူအပ်၏။<br> ဤဆိုခဲ့ပြီးသည့်အတိုင်း နိမိတ်ကိုယူပြီးလျှင် အလုံးစုံသော ကောဋ္ဌာသတို့ကို အဆင်း၊ သဏ္ဍာန်၊ အရပ်မျက်နှာ၊ တည်ရာ၊ အပိုင်းအခြားတို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပိုင်းခြားဆုံးဖြတ်ပြီးလျှင် အဆင်း၊ သဏ္ဍာန်၊ အနံ့၊ မှီရာအကြောင်း၊ တည်ရာတို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် စက်ဆုပ်ဖွယ်ရှိသည်၏အဖြစ်ကို ပိုင်းခြားမှတ်သားအပ်၏။</p> <h3>သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းရခြင်းအကျိုး</h3> <p>၁။ တရားအားထုတ်ရာဌာန၊ ဘာဝနာတို့၌ မပျော်မွေ့ခြင်းနှင့် ကာမဂုဏ်၌ ပျော်မွေ့ခြင်းတို့ကို နှိမ်နင်းနိုင်ပေ၏။</p> <p>၂။ ဘေးငယ်၊ ဘေးကြီးကို သည်းခံနိုင်ပေ၏။</p> <p>၃။ အအေး၊ အပူ၊ အစာဆာခြင်း၊ ရေဆာခြင်း၊ မှက်၊ ခြင်၊ ယင်၊ လေ၊ နေပူ၊ မြွေ၊ ကင်း၊ သန်းတို့၏ ကိုက်ခဲထိပါးခြင်း အတွေ့တို့ကို သည်းခံနိုင်ပေ၏။</p> <p>၄။ စကားဆိုးတို့ကို သည်းခံနိုင်ပေ၏။<br> ၅။ ကိုယ်၏ ဆင်းရဲဝေဒနာတို့ကို သည်းခံနိုင်၏။</p> <p>၆။ ဆံပင်စသည်တို့၏ အညို၊ အဝါ၊ အနီ၊ အဖြူ၊ဟူသော အဆင်းအထူးကို မှီ၍ ဈာန် ၄-ပါးတို့ကို ရနိုင်ပေ၏။</p> <p>၇။ အဘိညာဉ်ကို ထိုးသွင်းသိနိုင်ပေ၏။ ရနိုင်ပေ၏။</p> <p>ထိုသို့ မပျော်မွေ့မှုတို့ကို နှိမ်နင်းနိုင်ခြင်းမှစ၍ ဈာန် ၄-ပါးနှင့် အဘိညာဉ် တို့ကို ရသည်တိုင်အောင် များစွာသော အကျိုးရှိခြင်းကြောင့် အမြော်အမြင် ဉာဏ်ပညာနှင့် ပြည့်စုံသော ပညာရှိသည် ဤဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း များစွာသော အကျိုးအာနိသင်နှင့် ပြည့်စုံသော ဤကာယဂတာသတိခေါ် သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို မမေ့မလျော့ဘဲ စင်စစ်မှန်စွာ အားထုတ်ရမည် ဖြစ်ပေသည်။<br> <br> <br>စာမျက်နှာ-367 <hr> <h3>အခန်း ( ၂) သာသနာ၏ အနှစ်သုံးပါး</h3> သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲအပေါင်းမှ ထွက်မြောက်ရန် ဟောကြားအပ်သော မြတ်ဗုဒ္ဓ ၏အဆုံးအမ ဒေသနာတော်ကို “သာသနာ”ဟု ခေါ်ပါသည်။ ထိုသာသနာ၏ အနှစ်သာရကား-သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာများပင် ဖြစ်၏။</p> <h3>(က) သီလ</h3> <p>“သီလ”ဟူသည် ပါဠိဝေါဟာရ ဖြစ်၏၊ သို့ရာတွင် မြန်မာတို့ အသုံးအစွဲ များသဖြင့် အခြားမြန်မာဝေါဟာရကဲ့သို့ပင် နားလည်ရန် လွယ်ကူပြီး မြန်မာ ဝေါဟာရအသွင်ဆောင်နေပြီ ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>၁။ သီလ၏ အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>ပင်ကိုသဘော အလေ့အထ၊ မြင့်မြတ်ကောင်းမွန်သော အကျင့်စသည်တို့သည် သီလသဒ္ဒါ၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်များ ဖြစ်၏၊ ကိုယ်ဖြင့်ပြုမှု(ကာယကံ)၊နှုတ်ဖြင့်ပြုမှု (ဝစီကံ)တို့ကို ဖရိုဖရဲ မဖြစ်စေဘဲ ကောင်းစွာထားခြင်း၊ ကောင်းစွာဆောင်ခြင်းကို သီလဆောက်တည်သည်ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြပါသည်။</p> <h3>၂။ သီလ၏ အမည်အမျိုးမျိုး</h3> <p>ထိုသီလကား-ငါးပါးသီလ၊ ရှစ်ပါးသီလ စသည်ဖြင့် အမည်အမျိုးမျိုးရှိပါသည် ယင်းတို့ကို ဤ“ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်”ကျမ်းစာအုပ်၊ အပိုင်း(၁)၊ အခန်း (၁၀)၌လည်းကောင်း၊ အပိုင်း(၂)၊ အခန်း(၅)၌လည်းကောင်း အသီးသီး ဖော်ပြပြီး ဖြစ်၍ မဖော်ပြတော့ပါ၊ လိုအပ်ပါက ထိုအပိုင်း အခန်းတို့၌ ကြည့်ရှုနိုင်ကြ ပါသည်။</p> <h3>၃။ သီလ၏ဂုဏ်ကျေးဇူးများ</h3> <p>ထိုသီလသည် အထူးခြား အဆန်းကြယ်ဆုံး အဆင်တန်ဆာ ဖြစ်၏။ အသွေးပျံ့ဆုံး ရနံ့ထူးလည်း ဖြစ်ပါ၏။ ထို့ကြောင့်ပင် ကျမ်းဂန်တို့၌ သီလကို ပရိယာယ် အမျိုးမျိုးဖြင့် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း မြွက်ဆိုထားကြပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-368 <hr> သီလံ ယောဂိဿ လင်္ကာရော၊ သီလံ ယောဂိဿ မဏ္ဍနံ။ သီလေဟိ လင်္ကတော ယောဂီ၊ မဏ္ဍနေ အဂ္ဂတံ ဂတော။<br> သီလသည် ယောဂီ(တရားကျင့်သူ)၏ရိုးရိုးအဆင်တန်ဆာ၊အထူးခြား ဆုံး အဆင်တန်ဆာ မည်၏။ သီလဖြင့် တန်ဆာဆင်သော ယောဂီသည် တန်ဆာဆင်နည်း အမျိုးမျိုးတွင် အထူးခြား အဆန်းကြယ်ဆုံး တန်ဆာ ဆင်နည်း ဖြစ်သည်။</p> <p>စန္ဒနံ တဂရံ ဝါပိ၊ ဥပ္ပလံ အထ ဝဿိကီ။ ဧတေသံ ဂန္ဓဇာတာနံ၊ သီလဂန္ဓော အနုတ္တရော။<br> စန္ဒကူးပန်း၊ တောင်ဇလပ်ပန်း၊ ကြာပန်း၊ မိုးစွေ(မြတ်လေး)ပန်းတို့၏ မွှေးရနံ့ထက် သီလမွှေးရနံ့ကသာ အမွှေးပျံ့ဆုံး ဖြစ်သည်။</p> <p>အပ္ပမတ္တော အယံ ဂန္ဓော၊ ယွာယံ တဂရ စန္ဒနံ။<br> ယော စ သီလဝတံ ဂန္ဓော၊ ဝါတိ ဒေဝေသု ဥတ္တမော။</p> <p>တောင်ဇလပ်ပန်း၊ စန္ဒကူးပန်းတို့၏ မွှေးရနံ့သည် အနည်းငယ်မျှသာ ဖြစ်သည်။ သီလရှိသူ၏ ကျော်စောသင်းပျံ့ မွှေးရနံ့ကား နတ်ပြည်တို့၌ပင် အလွန်အကဲ ပျံ့နှံ့မွှေးကြိုင်လှပါသည်။<br> ဤသို့ စသည်ဖြင့် သီလ၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးများကို တခမ်းတနား ဖော်ပြထား ကြခြင်း ဖြစ်ပါ၏။</p> <h3>၄၊ သီလ၏ အကျိုးတရားများ</h3> <p>သီလကို စောင့်ထိန်းက ကောင်းသော အကျိုးတရားများကို ခံစားကြရမည် ဖြစ်၏၊ ယင်းကောင်းကျိုးတို့ကား-</p> <p>၁။ မမေ့လျော့ခြင်းကြောင့် များစွာသော စည်းစိမ်အစုကို ရရှိခြင်း၊ ၂။ ကောင်းသော ကျော်စောသတင်းပျံ့နှံ့ထွက်ခြင်း၊</p> <p>၃။ ပရိသတ်အလယ်သို့ မကြောက်မရွံ့၊ မျက်နှာ မညှိုးမငယ် ချဉ်းကပ် ရခြင်း၊<br> ၁။ သီ၊ ဋ-၅၅<br> ၂။ သီ၊ ဋ္ဌ-၅၆<br> ၃၊ သီ၊ ဋ္ဌ-၅၆<br> <br>စာမျက်နှာ-369 <hr> ၄။ မတွေမဝေသေရခြင်း၊<br> ၅။ အချိန်တန်၍ သေပြီးနောက် နတ်ပြည်ရောက်ရခြင်း စသော အကျိုး တရားများပင် ဖြစ်သည်။<br> (သုတ်မဟာဝါ၊ မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ်)</p> <p>ထို့ပြင် သီလကို စောင့်ထိန်းသူသည် သာယာရွှင်လန်းခြင်းစသောအကျိုးဆက် များကို ရရှိနိုင်၏၊ ထိုသို့ သာယာရွှင်လန်းသူမှာ ဝမ်းမြောက်ခြင်း (နုသောပီတိ ပါမောဇ္ဇ) ဖြစ်၏။ ဝမ်းမြောက်ခြင်းဖြစ်သူမှာ နှစ်သက်ခြင်း (ရင့်သောပီတိ) ဖြစ်၏။ နှစ်သက်ခြင်းဖြစ်သူမှာ ကိုယ်စိတ်ငြိမ်းချမ်းခြင်း(ပဿဒ္ဓိ) ဖြစ်၏ ငြိမ်းချမ်းခြင်းဖြစ်သူမှာ ကိုယ်စိတ်ချမ်းသာခြင်း(သုခ)ဖြစ်၏။ ကိုယ်စိတ် ချမ်းသာသူမှာ တည်ကြည်ခြင်း (သမာဓိ) ဖြစ်၏။ တည်ကြည်ခြင်းဖြစ်သူမှာ ဟုတ်တိုင်းမှန်ရာသိ ခြင်း(ယထာဘူတဉာဏ်) ဖြစ်၏။ ထိုဉာဏ်ဖြစ်သူမှာ သံသရာဝဋ်ဒုက္ခတို့၌ ငြီးငွေ့ခြင်း(နိဗ္ဗိန္ဒ) တည်းဟူသော အားကောင်း သည့် ဝိပဿနာဉာဏ်(ဗလဝ ဝိပဿနာဉာဏ်)ဖြစ်၏။ ထိုဉာဏ်ဖြစ်သူမှာ တပ်နှစ်သက် ခြင်းကင်းသော မဂ်တရားဖြစ်၏။ မဂ်တရားဖြစ်သူမှာ ဝိမုတ္တိခေါ် အရဟတ္တဖိုလ် တရားဖြစ်၏။ ယင်းဖိုလ်တရားဖြစ်သူမှာ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ကို ဆင်ခြင်ခြင်း(ပစ္စဝေက္ခဏာ) ဉာဏ်ဖြစ်၏။ ယင်းဉာဏ်ဖြစ်သူမှာ အကြွင်းမရှိသော နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကိုပင်ခံယူရရှိ နိုင်၏(အံ၊ ၃-၅၀၅)။</p> <p>သီလစောင့်ထိန်းခြင်းအတွက် ဖော်ပြပါအတိုင်း ပစ္စုပ္ပန်ကောင်းကျိုး၊ တမလွန် ကောင်းကျိုးသာမက နိဗ္ဗာန်အထိ ရောက်စေနိုင်သော ကောင်းကျိုးများကို ရရှိနိုင် ပါသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် သီလကို “ကုသိုလ်အားလုံးတို့၏အစ” ဟု ဖော်ပြကြခြင်း ဖြစ်ပါ၏။</p> <h3>(ခ) သမာဓိ</h3> <p>သာသနာ၏ အနှစ်တရားတို့တွင် “သမာဓိ” သည်လည်း တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ် သည်။ “သမာဓိ” သည် မြန်မာတို့ အသုံးများသဖြင့် မြန်မာတို့နှင့်ရင်းနှီးကျွမ်းဝင် နေသော ပါဠိဝေါဟာရ ဖြစ်သည်။</p> <h3>၁။ သမာဓိ၏ အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>သမာဓိဟူသည် တစ်အာရုံတည်းမှာသာ စိတ်ရှိခြင်း၊ တည်ကြည်ခြင်းဖြစ်၏။ စိတ်ကို အာရုံအမျိုးမျိုးသို့ မပျံ့လွင့် မပြေးသွားစေဘဲ တစ်အာရုံတည်းမှာသာ ကောင်းစွာထားနိုင်ခြင်း(သမာဓာန) သည် သမာဓိ၏ သဘောအဓိပ္ပာယ်ပင်ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-370 <hr> <h3>၂။ သမာဓိ၏ အမည်အမျိုးမျိုး</h3> သမာဓိ၏ အမည်များ အမျိုးမျိုးရှိပါသည်။ သမာဓိရကာမျှ ဖြစ်သော ဟီန သမာဓိ( ယုတ်ညံ့သောတည်ငြိမ်မှု)၊ လွန်စွာ မပွားများရသေးသော မဇ္ဈိမသမာဓိ (အလယ်အလတ်တည်ငြိမ်မှု)၊ ကောင်းစွာနိုင်နင်းစွာ ပွားများပြီးသော ပဏီတသမာဓိ (မြင့်မြတ်သော တည်ငြိမ်မှု) စသည်ဖြင့် သမာဓိအမျိုးမျိုးကို ဝိသုဒ္ဓိမဂ် စသည်တို့၌ ဖော်ပြထားပါသည်။</p> <h3>၃။ သမာဓိထူထောင်နည်း</h3> <p>သမာဓိအလုပ်သည် စိတ်ကူးယဉ်အလုပ်မဟုတ်၊နှုတ်ဖြင့် ပြောရုံသာပြောရသော အလုပ်လဲမဟုတ်၊ လက်တွေ့အလုပ်ဖြစ်သည်။ သမထ၊ ဝိပဿနာတစ်မျိုးမျိုးကို လက်တွေ့ကျင့်ကြံရှုပွားမှသာ သမာဓိကို ရရှိနိုင်ကြမည်ဖြစ်သည်။</p> <p>အကယ်၍ သမထကျင့်စဉ်ဖြင့် သမာဓိကို ထူထောင်မည်ဆိုပါက ဆိတ်ငြိမ်သော နေရာကို ရွေးရပါမည်။ သမထကျင့်စဉ် လေးဆယ်တို့တွင် ပထဝီကသိုဏ်းဝန်း (စီမံပြုလုပ်ထားသော မြေဝန်းပုံစံ) ကို ရှုမှတ်ပြီး သမာဓိကို ထူထောင်မည်ဆိုလျှင် ထိုကသိုဏ်းဝန်းကို စူစိုက်ကြည့်ပြီး “မြေမြေ” (ပထဝီ ပထဝီ)ဟု စိတ်ထဲမှာ တရစပ် ရှုမှတ်နေရမည်။ ဤသည်မှာ စိတ်ကို ပထဝီကသိုဏ်းဝန်းဖြင့် ဟိုသည်ရွေ့မသွား အောင် ဖမ်းနေခြင်းဖြစ်သည်။ အစတွင် စိတ်သည် ဟိုသည်ရွေ့လျားပြေးသွားနေတတ် သော်လည်း သတိဝီရိယကြီးစွာဖြင့် ရက်လများစွာ အားထုတ်သောအခါ စိတ်သည် ပထဝီကသိုဏ်းဝန်းပေါ်မှာ တင်ထားသည့်ပစ္စည်းလို ဘယ်မှမရွေ့လျားဘဲ တည်ငြိမ် နေလိမ့်မည်၊ ထိုအခါ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိအသံများကိုလည်း မကြား (ကြားသော်လည်း မကွဲပြား)၊ အခြားဘာကိုမျှသတိမထားမိဘဲ “မြေမြေ” မြေမြေ “ပထဝီ ပထဝီ” ရှုမှတ်သော စိတ်သည် ကသိုဏ်းဝန်းနှင့် စွဲမြဲငြိကပ်နေလိမ့် မည်။ ဤသို့ ဖြစ်တည် နေသော စိတ်ကို “သမာဓိ” (စိတ်တည်ကြည်ခြင်း)ဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်၏။</p> <p>ထိုမျှသာမက ဝိပဿနာအာရုံ တစ်မျိုးမျိုးကို ရှုမှတ်၍ သမာဓိထူထောင်လို ကလည်း ထူထောင်နိုင်ပါ၏။ ယောဂီသည် ဝိပဿနာရှုမှတ်စဉ် ခါးအောင့်သဖြင့် အောင့်သည့်နေရာကို စိတ်စိုက်ပြီး “အောင့်တယ် အောင့်တယ်” ဟု မှတ်နေသည် ဆိုပါစို့ စိတ်သည် အခြား ယားယံခြင်း၊ အသံကြားခြင်း စသော အာရုံများသို့ မပျံ့လွင့်ဘဲ အောင့်သည့် အာရုံကိုသာ သိနေ၏။ အောင့်သော ဝေဒနာ စပေါ်သည် ကိုလည်း သိ၏။ ပေါ်ပြီးနောက် ချုပ်ပျောက်သွားသည်ကိုလည်း သိ၏၊ ဝေဒနာ တိုးခြင်း၊ လျော့ခြင်း၊ မတိုး မလျှော့ရှိနေခြင်းကိုလည်း သိ၏၊ အောင့် သော ဝေဒနာမှာသာ စိတ်တည်ငြိမ်နေခြင်းကို“သမာဓိ”ဟု ခေါ်ပါသည်။ ထိုအခြေအနေမျိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-371 <hr> ရောက်အောင် ကျင့်ကြံရှုမှတ်နိုင်ခြင်းကိုပင် သမာဓိထူထောင်နိုင်သည်ဟု ပြောဆို<br> ကြခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>၄။ သမာဓိစိတ်စွမ်းရည်</h3> <p>သမာဓိ၏စွမ်းရည်ကား ကြီးမားလှ၏၊ နိဗ္ဗာန်ကို ဆုတောင်းနေရုံနှင့် မပြီး၊ သမာဓိရသည်အထိ ကျင့်ကြရဦးမည်ဖြစ်သည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓက ဤသို့ ဟောကြားခဲ့၏-</p> <p>ရဟန်းတို့-သမာဓိကို ပွားများကြကုန်လော့။<br> သမာဓိကို ရသော ရဟန်းသည်-<br> ဤကား ဒုက္ခတည်း။<br> ဤကား ဒုက္ခဖြစ်ကြောင်းတည်း။<br> ဤကား ဒုက္ခချုပ်ရာ(နိဗ္ဗာန်)တည်း။<br> ဤကား ဒုက္ခချုပ်ရာ (နိဗ္ဗာန်)သို့ ရောက်ကြောင်း အကျင့်တည်း-ဟု ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ သိ၏။</p> <p>ထိုပြင်လည်း မြတ်ဗုဒ္ဓက-<br> (သံယုတ်ပါဠိ၊ သစ္စသံယုတ်၊ သမာဓိဝဂ်၊ သမာဓိသုတ်)<br> သမာဓိကို ကြိမ်ဖန်များစွာ ပွားများက မျက်မှောက်ဘဝ၌ ချမ်းသာစွာ နေရခြင်း၊ ဒိဗ္ဗစက္ခု(နတ်မျက်စိ)ဉာဏ်အမြင်ကို ရခြင်း၊ သတိ(အောက်မေ့ ခြင်း) သမ္ပဇဉ်(ဆင်ခြင်ဉာဏ်)ကို ရရှိခြင်း၊ ကိလေသာအာသဝေါတို့ ကုန်ခန်း နိုင်ခြင်းဟူသော အကျိုးတို့ကို ရရှိနိုင်ပါသည်။<br> (အင်္ဂုတ္ထိုရ်၊ စတုက္ကနိပါတ်၊ ရောဟိတဿဝဂ်၊ သမာဓိဘာဝနာသုတ်) ဤသို့စသည်ဖြင့် သမာဓိစွမ်းရည်၊ သမာဓိ၏ အကျိုးတရားများကို မြတ်ဗုဒ္ဓ ဟောကြားထားခြင်း ဖြစ်ပါ၏။</p> <h3>(ဂ) ပညာ</h3> <p>“ပညာ”သည် ပါဠိဝေါဟာရ ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် မြန်မာတို့အသုံးများပြီး နားယဉ် ရင်းနှီးနေသဖြင့် “ပညာ”သည် ပါဠိဝေါဟာရဖြစ်သလိုပင် မြန်မာဝေါဟာရ အသွင်လည်း ဆောင်နေပြီဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-372 <hr> <h3>၁။ ပညာ၏ အဓိပ္ပာယ်</h3> အများအပြား ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်သိခြင်းသည် ပညာ၏ အဓိပ္ပာယ်ဖြစ်သည်။ ကောင်းကောင်းဆိုးဆိုး မည်သည့်အရာကိုမဆို အမှန်အတိုင်း သိရှိခြင်းသည် ပညာ၏ အဓိပ္ပာယ်ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုပညာသည် အရောင်အလင်းနှင့်တူ၏ အရောင်အလင်းသည် အမှောင်ကို ပယ်ဖျောက်နိုင်သလို ပညာ(သိခြင်း)သည်လည်း မောဟ(မသိခြင်း)ကို ပယ်ဖျောက် နိုင်ပါသည်။ ထို့ကြောင့်ပင်“ပညာနှင့်တူသော အရောင်အလင်းမရှိ”(ပညာသမာ အာဘာ နတ္ထိ)ဟု မြတ်ဗုဒ္ဓ ဟောကြားတော်မူခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>၂။ ပညာ၏ အမည်အမျိုးမျိုး</h3> <p>ပညာနှင့် ပတ်သက်၍ အမည်အမျိုးမျိုး ရှိ၏။<br> ၁။ စိန္တာမယပညာ-မိမိဉာဏ်ရည်ဖြင့် ကြံစည်သိခြင်း။<br> ၂။ သုတမယပညာ-ပညာရှိစကား နာကြားသိမြင်ခြင်း။<br> ၃။ ဘာဝနာမယပညာ-ဈာန်ဝင်စား ဖိုလ်ဝင်စားစဉ် ဖြစ်ပွားသိမြင်ခြင်း- ဟူ၍ (၃)ပါး ရှိ၏။</p> <p>ထို့အပြင် အဘိဓမ္မာဝိဘင်းပါဠိတော်၊ ဉာဏဝိဘင်းစသည်တို့၌ ပညာအမျိုးမျိုး ရှိပေသေးသည်။ ဥပမာ-လှူဒါန်းခြင်းဆိုင်ရာ ကောင်းကျိုးများကို သိခြင်းသည် ဒါနမယပညာမည်၏။ သီလဆောက်တည်ခြင်းဆိုင်ရာ ကောင်းကျိုးတရားများကို သိခြင်းသည် သီလမယပညာမည်၏။ ဤသို့စသည်ဖြင့် ပညာအမျိုးအစားပေါင်း များပြားစွာ ရှိနေပေသေးသည်။ အလိုရှိသူတို့သည် ဖော်ပြပါကျမ်းဂန်တို့၌ ဆက်လက် လေ့လာ မှတ်သားနိုင်ကြပါသည်။</p> <h3>၃။ ပညာရှာနည်းများ</h3> <p>စိန္တာမယပညာ စသော သုံးမျိုးကို ဖော်ပြခဲ့ပေပြီ၊ ထိုတွင် သုတမယပညာသည် အခြေခံပညာဖြစ်၏၊ ဗုဒ္ဓဝင်ပါဠိတော်၌ “ပညာရှိများထံ မေးမြန်းကာ ပညာပါရမီ အထွတ်အထိပ် ရောက်စေ၍”(ပရိပုစ္ဆ ဗုဓံ ဇနံ၊ ပညာပါရမိတံ ဂန္တာ)ဟု မြတ်ဗုဒ္ဓ ဟောကြားထားတော်မူ၏။ ဤသည်မှာ သုတမယပညာ၏ အခြေခံကျမှုကို ဖော်ပြခြင်း ဖြစ်သည်၊ လောက၌ အခြေခံပညာမရှိသူသည် မည်သည့်ပညာမျိုးကိုမဆို မိမိအလို အလျောက်(စိန္တာမယပညာဖြင့်)သိနိုင်မည်မဟုတ်ချေ၊ မိမိမှာ အခြေခံပညာရှိလာရန်<br> <br>စာမျက်နှာ-373 <hr> ပညာရှိများထံမှာ ရှေးဦးစွာနည်းခံ သင်ယူရပေဦးမည်၊ ဤသို့ဖြင့် အခြေခံ(သုတ မယ)ပညာ ရပြီးမှသာ ကြံသိ(စိန္တာမယ)ပညာကို ပိုင်ဆိုင်လာနိုင်မည် ဖြစ်သည်၊ ဤသို့စသည်ဖြင့် ဉာဏ်ပညာကို အခြေခံပါပါ ရှာဖွေတတ်လျှင် ပညာရှိစာရင်းတွင် အဘယ်မှာ မပါဝင်နိုင်ဘဲ ရှိပါမည်နည်း။</p> <h3>၄။ ပညာ၏ အကျိုးတရားများ</h3> <p>ပညာ၏ အကျိုးတရားများကို ဖော်ပြရလျှင် ကုန်နိုင်ဖွယ်ရှိမည် မဟုတ်ပေ။ မြတ်ဗုဒ္ဓ(သိတတ်သူ)ဟူသည်ပင် ပညာ၏ အမည်ကွဲတစ်မျိုး ဖြစ်သည်၊ သစ္စာလေးပါး ကို သိခြင်းမှာလည်း ပညာ၏ အမည်ကွဲတစ်မျိုး ဖြစ်သည်၊ သစ္စာလေးပါးကို သိခြင်းမှာလည်း ပညာ၏ အရာပင်ဖြစ်ပါ၏၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်(အရာအားလုံးကို သိခြင်း)ဟူသည်မှာလည်း ပညာ၏ အမည်တစ်မျိုးပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>လောက၌ ပညာရှိမှသာလျှင် အမျိုးဘာသာ၊ သာသနာရေး၊ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး၊ နိုင်ငံရေး စသည်တို့ကို တွင်ကျယ်စွာ ဆောင်ရွက်နိုင်မည် ဖြစ်သည်၊ မည်သည့်အရာကိုမဆို ကောင်းမွန်ပြီးမြောက်အောင် ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်းသည် ပညာ၏ အရာဖြစ်ပါ၏။ ထိုပညာသည် မကောင်းမှုမဟုတ်၊ ကောင်းမှုဖြစ်၏၊ တရားသဘော၌ ကုသိုလ်(ကောင်းမှု)၊ အကုသိုလ်(မကောင်းမှု)ဟု ဘက်နှစ်ဘက်ရှိရာတွင် “ပညာသည်” ကုသိုလ်(ကောင်းမှု)ဘက်၌ ပါဝင်၏။ ထို့ကြောင့်ပင် မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အဘိဓမ္မာသင်္ဂြိုဟ်ကျမ်း စေတသိက်ပိုင်း၌ “ပညာ”ကို သောဘဏ(အပြစ်မဲ့အကောင်းပြ) စေတသိက်အုပ်စု၌ ထည့်သွင်း ဖော်ပြထားခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>၅။ လူသတ်မိန်းမ၏ အသိသည် ပညာလော</h3> <p>လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်၌ ဗြဟ္မဒတ်မင်းကြီး မင်းပြုစဉ် သုလသာ အမည်ရှိ ပြည့်တန်ဆာမသည် သတ္တုက မည်သော ခိုးသူကို ဘုရင်၏ လူသတ်သမား များလက်မှ ကယ်တင်၍ လင်အဖြစ် ပေါင်းသင်းနေ၏၊ သတ္တုကသည် လူမိုက်တို့၏ ဉာဉ်ကို မဖျောက်နိုင်ဘဲ အကောက်ကြံ၍ သုလသာကို တစ်သိန်းတန် အဆင်တန်ဆာ များ ဝတ်ဆင်စေပြီး တောင်ထိပ်ပေါ်သို့ ခေါ်သွား၏၊ တောင်ထိပ်ရောက်လျှင် ဝတ်စားတန်ဆာများကို ချွတ်ယူပြီး သုလသာကို တောင်ထိပ်မှ တွန်းချသတ်ဖြတ်ရန် ပြုမူသည်၊ သုလသာသည်“ပရိယာယ်ပြုမှ တော်ချေမည်”ဟု-ကြံ၍ 'သေခါနီးမှာ မောင့်အား အရပ်လေးမျက်နှာမှ ရှိခိုးခွင့်ပြုပါ'ဟု တောင်းဆိုသည်၊ ရှိခိုးခွင့်ရလျှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-374 <hr> အရပ်မျက်နှာ အသီးသီးမှ ရှိခိုးအပြီး နောက်ဘက်အရပ်မျက်နှာမှ ရှိခိုးအလှည့်၌ ရှိခိုးဟန်ပြု၍ သတ္တုကကို တောင်ပေါ်မှ တွန်း- သတ်လိုက်သည်၊ တောင်ပေါ်မှ ကျ၍ သတ္တုက သေလေ၏။</p> <p>ထိုစဉ် တောင်ပေါ်၌ ရုက္ခစိုးနတ် ဖြစ်နေသော ဘုရားအလောင်းက “ယောက်ျား များသာ ပညာရှိသည်မဟုတ်၊ မိန်းမများလည်း ပညာရှိ၏”(ဣတ္ထိပိ ပဏ္ဍိတာ ဟောတိ) စသည်ဖြင့် ချီးမွမ်းလေသည်။</p> <p>ဤဝတ္ထု၌ သုလသာ၏ သူတပါးအသက်သတ်သော (ပါဏာတိပါတ) ဒုစရိုက် မှုမျိုးမှာ “ပညာ”(စေတသိက်) မယှဉ်နိုင်၍ “ပညာရှိ”ဟူ၍ ဘုရားအလောင်း ချီးမွမ်းခြင်းကို အမှားဟု မဆိုရပေ၊ သုလသာ၏ အသိကို “ပညာ”မဟုတ်ဟုလည်း မဆိုသင့်ပေ။“ပရိယာယ်ဆင်မှ ငါနိုင်မည်”ဟု သိခြင်းသည် အမှန်သိခြင်းဖြစ်၍ ပညာပင်ဖြစ်၏၊ ဒုစရိုက်အရာမှာ ပညာစစ် ဖြစ်နိုင်သလောဟု မယုံမှားသင့်ပေ။</p> <p>သုလသာသည်“ပရိယာယ်ဆင်မှ ငါနိုင်မည်”ဟု သိသော အဆင့်မှာ အကုသိုလ် ဒုစရိုက် မဖြစ်သေး။ သတ္တုကကို တွန်းချသတ်လိုက်သော အဆင့်ရောက်မှသာ အကုသိုလ်ဒုစရိုက်ဖြစ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အလောင်းတော် နတ်သား၏ ချီးမွမ်းခြင်းကား မသတ်ခင်“အသိပညာ”ပိုင်းကို ချီးမွမ်းခြင်းသာ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သုလသာ၏ အသိသည်လည်း “ပညာ”ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>သုလသာသည် ပညာဖြင့် ဘဝလွတ်မြောက်ရေးကြံဆောင်သလို အရေးကြုံ က ပညာကို အားကိုးကြရမည် ဖြစ်သည်။</p> <h3>(ဃ) သာသနာ၏ အနှစ်တရားသုံးပါး</h3> <p>သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာတို့ကို အသီးသီး ဖော်ပြခဲ့ပြီး ပေပြီ။ ယင်းတရား သုံးပါးသည် သာသနာ၏ အနှစ်ဟူ၍လည်း ရှေ့၌ ဆိုခဲ့၏။ အဘယ့်ကြောင့်နည်း။</p> <p>ယင်းတရားသုံးပါးသည် တစ်ပါးစီ၏ စွမ်းရည်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ သုံးပါးလုံး ဆက်နွယ်ပေါင်းစပ်သော စွမ်းရည်ဖြင့်လည်းကောင်း မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ သာသနာဆိုင်ရာ ကျင့်စဉ်များကို ကျေးဇူးကြီးမားစွာ ပြုသောကြောင့် ဖြစ်သည်။</p> <p>သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာတို့၏ ဆက်နွယ်သော စွမ်းရည်ကို မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ဟောကြားခဲ့၏-<br> <br> <br>စာမျက်နှာ-375 <hr> မြတ်ဗုဒ္ဓသည် နာဠန္ဒမြို့ ပါဝါရိက(သေဌေး)၏ သရက်ဥယျာဉ်၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူစဉ် ဤတရားစကားကို ရဟန်းတို့အား အကြိမ်များစွာ ဟောကြားတော် မူခဲ့သည်-</p> <p>သီလ၌ တည်၍ ဖြစ်စေအပ်သော သမာဓိသည် များသော အကျိုးအာနိသင် ရှိ၏၊ သမာဓိ၌ တည်၍ ဖြစ်စေအပ်သော ပညာသည် များသောအကျိုးအာနိသင် ရှိ၏၊ ပညာ၌တည်၍ ဖြစ်စေအပ်သော စိတ်သည်ကာမာသဝ၊ ဘဝါသဝ၊ ဒိဋ္ဌာ သဝ၊ အဝိဇ္ဇာသဝဟူသော အာသဝေါတရားတို့မှ ကောင်းစွာလွတ်မြောက်၏။<br> (သုတ်မဟာဝါ၊ မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ်)</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓဟောကြားတော်မူခဲ့သည့်အတိုင်း အာသဝတို့မှ လွတ်မြောက်၍ နိဗ္ဗာန် ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ရန်မှာ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာတို့၏ စုပေါင်းစွမ်းအင်ကို အားကိုးကြရမည်ဖြစ်သည်။ ထိုတွင် သီလမရှိက ကောင်းသောသမာဓိ (သမ္မာသမာဓိ) ဖြစ်နိုင်မည်မဟုတ်၊ ကောင်းသောသမာဓိ မဖြစ်ပေါ်က ပညာလည်း ဖြစ်ပေါ်နိုင်မည် မဟုတ်ပေ။</p> <p>ထို့ကြောင့် မြတ်ဗုဒ္ဓက-<br> သီလပျက်စီးသော (ဒုဿီလ) ပုဂ္ဂိုလ်အား ကောင်းသော တည်ကြည်မှု (သမ္မာသမာဓိ) ပျက်စီးရန် အကြောင်းရှိ၏၊ ကောင်းသော တည်ကြည်မှု (သမ္မာသမာဓိ) ပျက်စီးလျှင် ဟုတ်တိုင်းမှန်ရာသိသောဉာဏ်(ပညာ) ပျက်စီး၏- ဟု ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။<br> (အင်္ဂုတ္ထိုရ်၊ စတုတ္ထပဏ္ဏာသက၊ အာဃာတဝဂ်၊ သီလသုတ်)</p> <p>သို့ဖြစ်၍ အမျိုးကောင်းသား၊ အမျိုးကောင်းသမီးတို့သည် သီလကို လုံခြုံစေ၍ ဝိပဿနာကို ရှုပွားခြင်းဖြင့် သမာဓိကို ဖြစ်စေပြီး ဆင့်ပွား ဖြစ်ပေါ်လာသော ဉာဏ်ပညာဖြင့် ရုပ်ဓမ္မ နာမ်ဓမ္မတို့၏ ဟုတ်တိုင်းမှန်ရာကို သိမြင်ကာ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်အောင် ကြိုးစားကြရမည်ဖြစ်ပေသည်။ သို့မှသာ သာသနာ၏ အနှစ်ဖြစ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာကို နည်းမှန် လမ်းမှန် ကျင့်ကြံ သုံးစွဲရာ ရောက်ပေမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-376 <hr> <h3>ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်</h3> <h3>အခန်း ( ၃) ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်အကြောင်း</h3> <p>ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒဟူသော ပါဠိစကားလုံးကို ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဟု မြန်မာမှုပြုထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ဖြူစင်သော အယူဝါဒရှိသည့် မြန်မာလူမျိုးတို့သည် “ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်”ဟူသော အသံကို ကြားလျှင် နားယဉ်ပြီးသား ဖြစ်နေကြပေသည်။ အဓိပ္ပာယ်အတိအကျကိုမူ သိချင်မှ သိကြပေမည်။ သိထားသင့်သည်။ သိအောင် ကြိုးစားကြရမည်။</p> <p>ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒကို ပဋိစ္စ+သံ+ဥပ္ပါဒဟု ပုဒ်(၃)ပုဒ်ဖြစ်အောင် ခွဲကြည့်ပါက ပဋိစ္စ- စွဲမှီ၍ အကြောင်းပြု၍၊ သံ-ညီညီမျှမျှ အတူတကွ၊ ဥပ္ပါဒ-ဖြစ်ခြင်းဟု တစ်ပုဒ်ချင်း၏ စကားအဓိပ္ပာယ် ပေါ်ထွက်လာသည်။</p> <p>ဆိုင်ရာအကြောင်းတို့ ပေါင်းဆုံညီညွတ်မှုကို စွဲမှီ၍ အကျိုးအဆင့်ဆင့်တို့ ညီညီမျှမျှ တပြိုင်တည်း အတူတကွဖြစ်သော နည်းလမ်းကို ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဟု ခေါ်သည်။ ဘဝခန္ဓာရုပ်နာမ်တွေ အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပေါ်နေမှုပင်။</p> <h3>အနုလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ဥဒ္ဒေသပါဠိတော်</h3> <p>အဝိဇ္ဇာပစ္စယာ သင်္ခါရာ၊<br> သင်္ခါရပစ္စယာ ဝိညာဏံ၊<br> ဝိညာဏပစ္စယာ နာမရူပံ၊<br> နာမရူပပစ္စယာ သဠာယတနံ၊<br> သဠာယတနပစ္စယာ ဖဿော၊<br> ဖဿပစ္စယာ ဝေဒနာ၊<br> ဝေဒနာပစ္စယာ တဏှာ၊<br> တဏှာပစ္စယာ ဥပါဒါနံ၊<br> ဥပါဒါနပစ္စယာ ဘဝေါ၊<br> ဘဝပစ္စယာ ဇာတိ၊<br> ဇာတိပစ္စယာ ဇရာမရဏံ သောက ပရိဒေဝ ဒုက္ခ ဒေါမနဿုပါယာသာ သမ္ဘ၀န္တိ၊<br> ဧ၀ မေတဿ ကေ၀လဿ ဒုက္ခက္ခန္ဓဿ သမုဒယော ဟောတိ။<br> <br> <br>စာမျက်နှာ-377 <hr> <h3>အနက် (နိသျ)</h3> အဝိဇ္ဇာပစ္စယာ၊ အဟုတ်အမှန်ကို မသိမမြင် မထင်မလင်းမှု ဟူသော အကြောင်းတရား ထင်ရှားရှိနေခြင်းကြောင့်၊ သင်္ခါရာ၊ ပစ္စုပ္ပန်အမှု သံသရာအမှုတို့ကို ပြုစုပျိုးထောင်ခြင်းဟူသော သင်္ခါရမှုတို့သည် သမ္ဘ၀န္တိ၊ ဖြစ်ပွားကုန်၏။</p> <p>သင်္ခါရပစ္စယာ၊ ပစ္စုပ္ပန်အမှု သံသရာအမှုတို့ကို ပြုစုပျိုးထောင်ခြင်းဟူသော သင်္ခါရတရား ထင်ရှားရှိနေခြင်းကြောင့်၊ ဝိညာဏံ၊ ဘဝသစ်၌ ဝိညာဏ်သစ် ဖြစ်ပေါ် မှုသည်၊ သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်ပွား၏။</p> <p>ဝိညာဏပစ္စယာ၊ ဝိညာဏ်သစ် ဖြစ်ပေါ်မှုကြောင့်၊ နာမရူပံ၊ နာမ်အစု ရုပ်အစု သည် သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်ပွား၏။<br> နာမရူပပစ္စယာ၊ နာမ်အစု ရုပ်အစု ဖြစ်ပွားမှုကြောင့်၊ သဠာယတနံ၊ ဒွါရ ၆-မည် အကြည် ၆-ပါး သဠာယတနတရားစုသည်၊ သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်ပွား၏။</p> <p>သဠာယတနပစ္စယာ၊ ဒွါရ ၆-မည်, အကြည် ၆-ပါး ထင်ရှားရှိခြင်းကြောင့်၊ ဖဿော၊ အာရုံကို တွေ့မှုဟူသော ဖဿ ၆-ပါးသည်၊ သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်ပွား၏။</p> <p>ဖဿပစ္စယာ၊ ဖဿ ၆-ပါး ထင်ရှားရှိနေခြင်းကြောင့်၊ ဝေဒနာ၊ အာရုံကို ခံစားမှုဟူသော ဝေဒနာ ၆-ပါးသည်၊ သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်ပွား၏။<br> ဝေဒနာပစ္စယာ၊ ဝေဒနာ ၆-ပါး ထင်ရှားရှိနေခြင်းကြောင့်၊ တဏှာ၊ ဝတ္ထုအာရုံ ကာမဂုဏ်ကို ခုံမင်တွယ်တာ သာယာကပ်ငြိသော တဏှာ ၆-ပါးသည်၊ သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်ပွား၏။</p> <p>တဏှာပစ္စယာ၊ တဏှာခြောက်ပါး ထင်ရှားရှိနေမှုကြောင့်၊ ဥပါဒါနံ၊ မလွှတ်နိုင် မခွာနိုင် ပိုင်ပိုင်စေးချွဲ အတွယ်မြဲသော ဥပါဒါန်တရားသည်၊ သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်ပွား၏။</p> <p>ဥပါဒါနပစ္စယာ၊ ဥပါဒါန်တရား ထင်ရှားရှိနေမှုကြောင့်၊ ဘဝေါ၊ လောက အစီးအပွား သံသရာအစီးအပွားဟူသော ကံတရား,ဝိပါတ်တရားစုသည်၊ သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်ပွား၏။</p> <p>ဘဝပစ္စယာ၊ ပစ္စုပ္ပန်စီးပွားမှု သံသရာစီးပွားမှု ထင်ရှားရှိနေခြင်းကြောင့်၊ ဇာတိ၊ အဖန်ဖန် ပဋိသန္ဓေနေမှု ထင်ရှားရှိနေခြင်းသည်၊ သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်ပွား၏။<br> <br> <br>စာမျက်နှာ-378 <hr> ဇာတိပစ္စယာ၊ ပဋိသန္ဓေနေမှု ထင်ရှားရှိနေခြင်းကြောင့်၊ ဇရာမရဏံ၊ အဖန်ဖန် အိုမင်းရင့်ဆွေးမှု သေဆုံးမှုသည် လည်းကောင်း၊ သောကပရိဒေဝ ဒုက္ခဒေါမနဿု ပါယာသာ၊ စိုးရိမ်ပူဆွေးမှု ငိုကျွေးမြည်တမ်းမှု ပင်ပန်းဆင်းရဲမှု နှလုံးမသာယာမှု သက်ပြင်းရှိုက်ငင် ပူပန်မှုတို့သည်လည်းကောင်း၊ သမ္ဘ၀န္တိ၊ ဖြစ်ပွားကုန်၏။</p> <p>ဧဝံ၊ ဤသို့။ ကေ၀လဿ၊ ချမ်းသာမဖက် ဆင်းရဲသက်သက်သာဖြစ်သော။ ဧတဿ ဒုက္ခက္ခန္ဓဿ၊ ဤဆင်းရဲခြင်း ဒုက္ခအစု၏။ သမုဒယော၊ ဖြစ်ပွားခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <h3>ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် အင်္ဂါတစ်ပါးစီ၏ အဓိပ္ပာယ်</h3> <h3>၁။ အဝိဇ္ဇာ</h3> <p>မသိခြင်း၊ မောဟသည် အဝိဇ္ဇာဖြစ်၏။ ဒုက္ခသစ္စာ၊ သမုဒယသစ္စာ၊ နိရောဓသစ္စာ၊ မဂ္ဂသစ္စာဟူသော သစ္စာလေးပါး၊ ဘဝခန္ဓာ၏ ရှေ့အဖို့အစု၊ ဘဝခန္ဓာ၏ နောက် အဖို့အစု၊ ရှေ့အဖို့အစုနှင့် နောက်အဖို့အစု နှစ်ခုလုံး၊ အဆက်မပြတ် လည်ပတ်နေသည့် ဘဝခန္ဓာစက်ရဟတ် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဟူသော (၈)ဌာနတို့၌ မသိမမြင်ခြင်း မောဟသည် အဝိဇ္ဇာဖြစ်၏။</p> <p>မျက်စိတွင် တိမ်သလာဖုံးလွှမ်းနေသူသည် မြင်သင့်မြင်ထိုက်သော အရာဌာနတို့ကို မမြင်ရဘိသကဲ့သို့ အဝိဇ္ဇာဖုံးလွှမ်းနေသောကြောင့် ဘုံသုံးပါး၌ ရှိရှိသမျှ ရုပ်နာမ် တွေသည် ဆင်းရဲခြင်း ဒုက္ခချည်းသာ ဖြစ်သည်ဟူသော အမှန်တရား ဒုက္ခသစ္စာကို မသိမမြင်ပေ။ တဏှာလောဘသည် ဆင်းရဲခြင်းအကြောင်း(သမုဒယသစ္စာ)ဖြစ်ကြောင်း တရားဟု အမှန်အတိုင်း မသိ မမြင်ပေ။ နိဗ္ဗာန်သည် ဆင်းရဲအားလုံး ချုပ်ဆုံး ကုန်ပျောက်ရာ အမှန်တရား(နိရောဓသစ္စာ)ဖြစ်သည်ဟု အမှန်အတိုင်း မသိမမြင်ပေ။ မဂ္ဂင်(၈)ပါး အကျင့်တရား လမ်းစဉ်သည် နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း လမ်းကောင်းအမှန်(မဂ္ဂသစ္စာ) ဖြစ်သည်ဟု အမှန်အတိုင်း မသိမမြင်ပေ။</p> <h3>၂။ သင်္ခါရ</h3> <p>အကျိုးဝိပါက်ဖြစ်သော ရုပ်နာမ်သင်္ခတ တရားစုကို ပြုစီမံတတ်သော လောကီ ကုသိုလ် အကုသိုလ်စေတနာသည် သင်္ခါရဖြစ်၏။ ပုညာဘိသင်္ခါရ၊ အပုညာဘိသင်္ခါရ၊ အာနေဉ္ဇာဘိသင်္ခါရဟု သုံးမျိုးပြား၏။<br> <br> <br>စာမျက်နှာ-379 <hr> <h3>၃။ ဝိညာဏ်</h3> ပဋိသန္ဓေစိတ်၊ လောကီဝိပါက်စိတ်ကို ဝိညာဏ်ဟု ခေါ်၏။</p> <p>ရှေးရှေးဘဝက ပြုခဲ့သော ပုညာဘိသင်္ခါရကြောင့် ယခုဘဝ ကာမသုဂတိဘုံနှင့် ရူပဘုံတို့၌ ပဋိသန္ဓေဝိညာဉ် ဖြစ်ရ၏။ အာနေဉ္ဇာဘိသင်္ခါရကြောင့် အရူပဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေဝိညာဉ် ဖြစ်ရ၏။ အပုညာဘိသင်္ခါရကြောင့် အပါယ်ဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေဝိညာဉ် ဖြစ်ရ၏။ ထိုရှေးရှေးဘဝက သင်္ခါရတို့ကြောင့် ယခုဘဝဝယ် ပဝတ္တိအခါ၌လည်း စက္ခုဝိညာဉ်စသော ဝိပါက်ဝိညာဉ်များ ဖြစ်ကြရ၏။</p> <h3>၄။ နာမ်ရုပ်</h3> <p>ပဋိသန္ဓေဝိညာဉ် ဖြစ်ပေါ်လာသည့်အခါ ဝိညာဉ်နှင့် ယှဉ်ဖက်ဖြစ်သော နာမ် ခန္ဓာသုံးပါးနှင့် ကမ္မဇရုပ်ကလာပ်များ တပြိုင်နက် ဖြစ်ပေါ်လာသဖြင့် ဝိညာဉ် ကြောင့် နာမ်ရုပ်များဖြစ်ရသည်ဟု ဆို၏။</p> <h3>၅။ သဠာယတန</h3> <p>မျက်စိ၊ နား၊ နှာခေါင်း၊ လျှာ၊ ခန္ဓာကိုယ်၊ စိတ်ဟူသော ခြောက်ခုသော တည်ရာဌာနကို သဠာယတန ခေါ်၏။ (သ+အာယတန၊ သ-ခြောက်ခု၊ အာယတန=တည်ရာဌာန)</p> <p>လူ့ ခန္ဓာကိုယ်တွင် မျက်စိ၊ နား၊ နှာခေါင်းစသော တံခါးမကြီး ခြောက်ပေါက် ပွင့်နေသောအခါ ရူပါရုံ၊ သဒ္ဒါရုံစသော သူခိုးဓားပြများ ဝင်ခွင့်ရသည်။</p> <h3>၆။ ဖဿ</h3> <p>အတွေ့အထိကို ဖဿဟု ခေါ်သည်။ မျက်စိဖြင့် တွေ့ထိခြင်း၊ နားဖြင့် တွေ့ထိခြင်း၊ နှာခေါင်းဖြင့် တွေ့ထိခြင်း၊ လျှာဖြင့် တွေ့ထိခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိခြင်း၊ စိတ်ဓာတ်ဖြင့် တွေ့ထိခြင်း ဟူ၍ တွေ့ထိခြင်း ဖဿ(၆)မျိုးရှိ၏။ အာရုံအကောင်းစား တွေ့ထိခြင်း၊ အလတ်စား တွေ့ထိခြင်း၊ အညံ့စား တွေ့ထိခြင်း ဟူ၍ သုံးမျိုးပြား၏။</p> <h3>၇။ ဝေဒနာ</h3> <p>ခံစားခြင်းကို ဝေဒနာဟု ခေါ်၏။ အတွေ့အထိ ဖဿကြောင့် ခံစားခြင်းဝေဒနာ ဖြစ်ပေါ်လာရသည်ဟု ဆိုရာ၌ အတောင်သုံးဆယ်လောက်မြင့်မားသော ကွမ်းသီးပင်<br> <br>စာမျက်နှာ-380 <hr> ထိပ်ဖျားတွင် လူတစ်ယောက် တန်းလန်းကြီးဖြစ်ပြီး ပြုတ်ကျတော့မည့်အနေအထားကို အောက်က မြင်ရသူသည် ကြောက်ရွံ့ပြီး ခြေဖဝါးတွေ ယားလာ၏။ မျက်စိဖြင့် မြင်ရပြီး အတွေ့ အထိ (စက္ခုသမ္ဖဿဇာ)ကြောင့် ခြေဖဝါးယားလာသည်အထိ ကြောက်ရွံ့မှု ခံစားရခြင်း ဝေဒနာဖြစ်လာပုံကို သတိပြုပါ။</p> <h3>၈။တဏှာ</h3> <p>တပ်မက်ခြင်း နှစ်သက်ခြင်း သာယာခြင်းကို တဏှာဟု ခေါ်၏။ အဆင်း၌ သာယာခြင်း ရူပတဏှာ၊ အသံ၌ သာယာခြင်း သဒ္ဒတဏှာ၊ အနံ့၌ သာယာခြင်း ဂန္ဓတဏှာ၊ အရသာ၌ သာယာခြင်း ရသတဏှာ၊ အတွေ့အထိ၌ သာယာသော ဖောဋ္ဌဗ္ဗ တဏှာ၊ တွေ့ကြုံခဲ့ပြီးဖြစ်သော စက္ခု၊ သောတ စသော ဓမ္မာရုံတို့၌ ပြန်လည်အောက်မေ့ သာယာသော ဓမ္မတဏှာဟု (၆)မျိုး ရှိ၏။<br> (ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒနိဒ္ဒေသ အဘိဓမ္မဝိဘင်းပါဠိတော်)</p> <p>လက်တွေ့ ရူပါရုံ၊ သဒ္ဒါရုံ၊ ဂန္ဓာရုံ၊ ရသာရုံ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံဟူသော အာရုံငါးပါးမှ တပါး ကြွင်းသမျှ အလုံးစုံသည် ဓမ္မာရုံဖြစ်၏။<br> ခံစားမှုဝေဒနာကြောင့် သာယာမှုတဏှာ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုရာ၌ အာရုံ အကောင်း စားနှင့် အလတ်စားကို ခံစားရလျှင်ဖြင့် တပြုံးပြုံးနှင့် သာယာစုံမက်လှသော တဏှာကို ဖြစ်စေ၏။ အာရုံအညံ့စားကို ခံစားရသောအခါ တမဲ့မဲ့နှင့် ဒီတဏှာ သေတော့မှာပဲလို့ ထင်ရ၏။ သို့သော် အညံ့စားတွေ့ လေလေ အကောင်းစား စိတ်ကူးလေလေ ဖြစ်သောကြောင့် တဏှာ မသေပါ။ စိတ်ကူးယဉ်သော တဏှာ၊ လှမ်းပြီး တောင့်တသော တဏှာဖြစ်၏။ ဘုရားလေးဆူအကြား အစာမစားရသော ပြိတ္တာများသည် ဘယ်တော့မှ စားကြရပါမည်လဲဟု လှမ်းပြီး တောင့်တကြ၏။ မသေကြပေ။ တဏှာသည် အာရုံအကောင်းစားနှင့် အလတ်စားကို တွေ့သောအခါ သာယာ၏။ အာရုံအညံ့စားကို တွေ့သောအခါ အကောင်းစားကို လှမ်း၍ တောင့်တ၏။</p> <h3>၉။ ဥပါဒါန်</h3> <p>အနည်းငယ် တပ်မက်မှုသည် တဏှာဖြစ်၍ လွန်လွန်ကဲကဲ စွဲလမ်းတပ်မက် မှုသည် ဥပါဒါန်ဖြစ်၏။ ကာမုပါဒါန်၊ ဒိဋ္ဌုပါဒါန်၊ သီလဗ္ဗတုပါဒါန်၊ အတ္တဝါဒုပါဒါန် အားဖြင့် လေးပါး ပြား၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-381 <hr> <h3>၁၀။ ဘဝ</h3> ကမ္မဘဝ ဥပပတ္တိဘဝဟု နှစ်မျိုးရှိ၏၊ လောကီကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံဟူသော စေတနာ(၂၉)ပါးသည် ကမ္မဘဝဖြစ်၏။ အကြောင်းကံကြောင့်ဖြစ်ရသော လောကီ ဝိပါက်(၃၂)ပါးနှင့် ကမ္မဇရုပ်များသည် ဥပပတ္တိဘဝဖြစ်၏။ ဒုစရိုက်ဆယ်ပါးသည် အကုသိုလ် ကမ္မဘဝဖြစ်၏။ ကုသလကမ္မပထတရား ဆယ်ပါးသည် ကုသိုလ်ကမ္မဘဝ ဖြစ်၏။</p> <h3>၁၁။ ဇာတိ</h3> <p>ထိုထိုဘုံဘဝ၌ ဖြစ်ရခြင်း၊ ပဋိသန္ဓေ တည်နေရခြင်းကို ဇာတိဟု ခေါ်၏။ အမိဝမ်းခေါင်း၌ အညစ်အကြေးအလူးလူးဖြင့် ကိန်းအောင်းပဋိသန္ဓေနေရသော ဇာတိဒုက္ခကို ဘုရားရဟန္တာများမှသာ အတိအကျ သိမြင်ကြ၏။</p> <h3>၁၂။ ဇရာ မရဏ</h3> <p>သတ္တဝါတိုင်းသည် ထိုထိုဘုံဘဝ၌ ပဋိသန္ဓေဇာတိရ၍ တိရစ္ဆာန်၊ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာဟူသော ခန္ဓာကိုယ်တွေ ရရှိပါက အိုမင်းဆွေးမြေ့ ရင့်ရော်ခြင်း ဇရာ၊ သေရခြင်းမရဏ တွေ့ရမည်သာ ဖြစ်၏။<br> မသေမီ စိုးရိမ်ပူဆွေးခြင်း သောက၊ ငိုကြွေးခြင်း ပရိဒေဝ၊ ခန္ဓာကိုယ် ဆင်းရဲ ရခြင်း ဒုက္ခ၊ စိတ်ဆင်းရဲခြင်း ဒေါမနဿ၊ ပြင်းထန်စွာ ပူဆွေးရခြင်း ဥပါယာသ တို့ကိုလည်း တွေ့ကြုံရမည်သာ ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>အင်္ဂါ(၁၂) ပါး</h3> <p>သတ္တဝါတို့၏ ဘဝခန္ဓာ စက်ရဟတ် အဆက်မပြတ် လည်ပတ်နေပုံ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် သည် အစိတ်အပိုင်း အင်္ဂါအားဖြင့် ၁၂-ပါး ရှိ၏။<br> ၁။ အဝိဇ္ဇာ (မသိခြင်းမောဟ)၊</p> <p>၂။ သင်္ခါရ (ပြုပြင်ဖန်တီးနေရသော လောကီကုသိုလ် အကုသိုလ်စေတနာ)၊ ၃။ ဝိညာဏ် (လောကီဝိပါက် ၃၂-ခု)၊</p> <p>၄။ နာမ်ရုပ် (လောကီဝိပါက် ၃၂-ခု၌ရှိသော စေတသိက်နှင့်ကမ္မဇရုပ်)၊ ၅။ သဠာယတန (စက္ခု၊ သောတ စသော အာယတန ၆-ပါး)၊ ၆။ ဖဿ (အာရုံနှင့် တွေ့ထိခြင်း)၊</p> <p>စာမျက်နှာ-382 <hr> ၇။ ဝေဒနာ (အာရုံ၏ အရသာကို ခံစားခြင်း)၊<br> ၈။ တဏှာ (အာရုံ၌ နှစ်သက်တပ်မက်ခြင်း)၊<br> ၉။ ဥပါဒါန်(စွဲလမ်းသောတဏှာနှင့် အယူသီး ဒိဋ္ဌိ)၊ ၁၀။ ဘဝ (ကမ္မဘဝနှင့် ဥပပတ္တိဘဝ)၊</p> <p>၁၁။ ဇာတိ(ရှေးရှေးဘဝ၌ ပြုခဲ့သော ကံအကြောင်းကြောင့် နောက်နောက် ဘဝ၌ အသစ်ဖြစ်ရသော ဇာတိ)၊</p> <p>၁၂။ ဇရာ၊ မရဏ (ဘဝအသစ် ဇာတ်လမ်းမှာ အစိုးရသော အိုမင်းခြင်းဇရာ နှင့် ဇာတ်သိမ်းခန်းတွင် အစိုးရသော သေကျေပျက်စီးခြင်းမရဏ)။</p> <p>စိုးရိမ်ခြင်းသောက၊ ငိုကြွေးခြင်းပရိဒေဝ၊ ခန္ဓာကိုယ် ဆင်းရဲပင်ပန်းခြင်း ဒုက္ခ စိတ်ဆင်းရဲခြင်း ဒေါမနဿ၊ ပြင်းစွာ ပင်ပန်းဆင်းရဲခြင်း ဥပါယာသဟူသော ဒေါသတရားတို့ကို ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်အင်္ဂါ (၁၂)ပါးတွင် ထည့်သွင်းရေတွက်ခြင်းမပြုရ။ အကြောင်းမှာ ဇာတိကြောင့်လည်း သောက၊ ပရိဒေဝ၊ ဒုက္ခ၊ ဒေါမနဿ၊ ဥပါယာသ တို့ ဖြစ်ပေါ်၏။ ဇရာကြောင့်လည်း ဖြစ်ပေါ်၏။ မရဏကြောင့်လည်း ဖြစ်ပေါ်၏။ ဒုက္ခကြောင့်လည်း ဖြစ်ပေါ်၏။</p> <p>ဇာတိသည် သောကစသည်တို့၏ ထင်ရှားပြဋ္ဌာန်းသော အကြောင်းလည်းမဟုတ်၊ သောကစသည်တို့သည် ဇာတိ၏ အကျိုးလည်း ဧကန်မဟုတ်၊ ဇရာ၏အကျိုးလည်း ဧကန်မဟုတ်၊ ဘယ်သူ့အကျိုးမှ ဧကန်မဟုတ်သောကြောင့် သောက၊ ပရိဒေဝ၊ ဒုက္ခ၊ ဒေါမနဿ၊ ဥပါယာသတို့ကို ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒအင်္ဂါ (၁၂)ပါးထဲတွင် ထည့်သွင်း ရေတွက်ခြင်းမပြုရ၊ သောက၊ ပရိဒေဝ၊ ဒုက္ခ၊ ဒေါမနဿ၊ ဥပါယာသဖြစ်နေသူတို့မှာ အဝိဇ္ဇာမကင်းသေးကြောင်း သိစေလိုသောကြောင့်သာ သောက၊ ပရိဒေဝ စသည် တို့ကို ဆက်လက်ဟောကြားခြင်း ဖြစ်၏။</p> <p>ဖော်ပြခဲ့ပြီးသော ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်အင်္ဂါ(၁၂)ပါးကို ကျေကျေညက်ညက် ကွက်ကွက် ကွင်းကွင်း သိမြင်ရေတွက်နိုင်အောင် လေ့လာကျက်မှတ်ထားမှသာ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တွင် ကာလသုံးပါး၊ ဝဋ်သုံးပါး၊ ခြင်းရာနှစ်ဆယ်၊ အစပ်သုံးပါး၊ အလွှာလေးပါးတို့ကို ကွဲပြားအောင် မှတ်သားရေတွက်နိုင်မည် ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-383 <hr> <h3>ကာလသုံးပါး</h3> ၁။ အဝိဇ္ဇာ၊ သင်္ခါရသည် အတိတ်ကာလ။<br> ၂။ ဝိညာဏ်၊ နာမ်ရုပ်၊ သဠာယတန၊ ဖဿ၊ ဝေဒနာ၊ တဏှာ၊ ဥပါဒါန်၊ ဘဝ သည် ပစ္စုပ္ပန်ကာလ။<br> ၃။ ဇာတိ၊ ဇရာမရဏသည် အနာဂတ် ကာလ။</p> <h3>ဝဋ်သုံးပါး</h3> <p>၁။ အဝိဇ္ဇာ၊ တဏှာ၊ ဥပါဒါန်သည် ကိလေသဝဋ်မည်၏။<br> ၂။ သင်္ခါရ၊ ကမ္မဘဝသည် ကမ္မဝဋ်မည်၏။</p> <p>၃။ ဝိညာဏ်၊ နာမ်ရုပ်၊ သဠာယတန၊ ဖဿ၊ ဝေဒနာ၊ ဥပပတ္တိဘဝ၊ ဇာတိ၊ ဇရာမရဏသည် ဝိပါကဝဋ်မည်၏။</p> <h3>ခြင်းရာနှစ်ဆယ်</h3> <p>၁။ အဝိဇ္ဇာ၊ သင်္ခါရ၊ တဏှာ၊ ဥပါဒါန်၊ ဘဝ ဟူသော အတိတ်အကြောင်း ခြင်းရာ(၅)ပါး၊<br> ၂။ ဝိညာဏ်၊ နာမ်ရုပ်၊ သဠာယတန၊ ဖဿ၊ ဝေဒနာ ဟူသော ပစ္စုပ္ပန်အကျိုး ခြင်းရာ(၅)ပါး၊<br> ၃။ တဏှာ၊ ဥပါဒါန်၊ ဘဝ၊ အဝိဇ္ဇာ၊ သင်္ခါရ ဟူသော ပစ္စုပ္ပန်အကြောင်း ခြင်းရာ(၅)ပါး၊</p> <p>၄။ ဝိညာဏ်၊ နာမ်ရုပ်၊ သဠာယတန၊ ဖဿ၊ ဝေဒနာ (ဇာတိ၊ ဇရာမရဏ)ဟူသော အနာဂတ်အကျိုး ခြင်းရာ(၅)ပါး။</p> <p>ထို့ကြောင့် အဝိဇ္ဇာ၊ သင်္ခါရ၊ တဏှာ၊ ဥပါဒါန်၊ ဘဝသည် အတိတ် အကြောင်း ငါးပါးဖြစ်၏။ ဝိညာဏ်၊ နာမ်ရုပ်၊ သဠာယတန၊ ဖဿ၊ ဝေဒနာသည် ပစ္စုပ္ပန် အကျိုးငါးပါးဖြစ်၏။ ဤကား ပုဗ္ဗန္တဘဝစက်တည်း။</p> <p>တဏှာ၊ ဥပါဒါန်၊ ဘဝ၊ အဝိဇ္ဇာ၊ သင်္ခါရသည် ပစ္စုပ္ပန်အကြောင်းငါးပါးဖြစ်၏ ဝိညာဏ်၊ နာမ်ရုပ်၊ သဠာယတန၊ ဖဿ၊ ဝေဒနာသည် အနာဂတ်အကျိုးငါးပါးဖြစ်၏၊ ဤကား အပရန္တဘဝစက်တည်း။</p> <p>ဤသို့လျှင် အတိတ်အကြောင်းငါးပါး၊ ပစ္စုပ္ပန်အကျိုးငါးပါးနှင့် ပစ္စုပ္ပန် အကြောင်းငါးပါး၊ အနာဂတ်အကျိုးငါးပါးဟူ၍ ဘဝခန္ဓာစက်ရဟတ် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တွင် အခြင်းအရာနှစ်ဆယ်ရှိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-384 <hr> <h3>အစပ်သုံးပါး</h3> ၁။ သင်္ခါရနှင့် ဝိညာဏ်အကြားသည် တစ်စပ်။ (ပထမအစပ်)<br> ၂။ ဝေဒနာနှင့်တဏှာအကြားသည် တစ်စပ်။ (ဒုတိယအစပ်)<br> ၃။ ဘဝနှင့် ဇာတိအကြားသည် တစ်စပ်။ (တတိယအစပ်)</p> <p>ပထမအစပ်သည် အတိတ်နှင့် ပစ္စုပ္ပန်စပ်ခြင်း၊ အကြောင်းနှင့် အကျိုးစပ်ခြင်း၊ အတိတ်အကြောင်းနှင့် ပစ္စုပ္ပန်အကျိုးစပ်ခြင်းဟု သုံးနည်းရ၏။<br> ဒုတိယအစပ်သည် ပစ္စုပ္ပန်နှင့် ပစ္စုပ္ပန်စပ်ခြင်း၊ အကျိုးနှင့် အကြောင်းစပ်ခြင်း၊ ပစ္စုပ္ပန်အကျိုးနှင့် ပစ္စုပ္ပန်အကြောင်းစပ်ခြင်းဟု သုံးနည်းရ၏။<br> တတိယအစပ်သည် ပစ္စုပ္ပန်နှင့် အနာဂတ်စပ်ခြင်း၊ အကြောင်းနှင့်အကျိုးစပ်ခြင်း၊ ပစ္စုပ္ပန်အကြောင်းနှင့် အနာဂတ်အကျိုးစပ်ခြင်းဟု သုံးနည်းရ၏။</p> <h3>အလွှာလေးပါး</h3> <p>၁။ အဝိဇ္ဇာ၊ သင်္ခါရသည် တစ်လွှာ</p> <p>၂။ ဝိညာဏ်၊ နာမ်ရုပ်၊ သဠာယတန၊ ဖဿ၊ ဝေဒနာသည် တစ်လွှာ ၃။ တဏှာ၊ ဥပါဒါန်၊ ဘဝသည် တစ်လွှာ၊</p> <p>၄။ ဇာတိ၊ ဇရာ မရဏသည် တစ်လွှာ။</p> <p>တနည်း<br> ၁။ အတိတ်အကြောင်း ငါးပါးသည် တစ်လွှာ၊<br> ၂။ ပစ္စုပ္ပန်အကျိုး ငါးပါးသည် တစ်လွှာ၊<br> ၃။ ပစ္စုပ္ပန်အကြောင်း ငါးပါးသည် တစ်လွှာ၊<br> ၄။ အနာဂတ်အကျိုး ငါးပါးသည် တစ်လွှာ။</p> <h3>မူလနှစ်ပါး</h3> <p>၁။ အဝိဇ္ဇာသည် ပုဗ္ဗန္တဘဝစက်၏ မူလဖြစ်၏။<br> ၂။ တဏှာသည် အပရန္တဘဝစက်၏ မူလဖြစ်၏။<br> ဘဝခန္ဓာ၏ ရှေ့အဖို့အစုသည် ပုဗ္ဗန္တဖြစ်၏။ ဘဝခန္ဓာ၏ နောက်အဖို့အစုသည် အပရန္တဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-385 <hr> မသိခြင်း (မောဟ)ကြောင့် အကုသိုလ်လုပ်ငန်း သင်္ခါရဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ဆိုခြင်းကို လက်ခံကြမည်ဖြစ်သော်လည်း မသိခြင်း (မောဟ)ကြောင့် ကုသိုလ် လုပ်ငန်း သင်္ခါရဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ဆိုသောအခါ မျက်စိလည်တတ်ကြသည်။</p> <p>စင်စစ်မှာ ဘုရား၊ ရဟန္တာ မဖြစ်သေးလျှင် ဆင်းရဲဟူသမျှ လုံးဝကင်းပြီးဖြစ်သော နိဗ္ဗာန်ကို အဓိကမထားဘဲ ကုသိုလ်လုပ်ငန်းသင်္ခါရတွေ ပြုလုပ်နေပါက လူ နတ် ဗြဟ္မာချမ်းသာများကိုသာ ရရှိမည်ဖြစ်သည်။ လူ နတ် ဗြဟ္မာ ချမ်းသာတို့သည် ဆင်းရဲ မကင်းကြသေးပါ။ ဆင်းရဲမကင်းသော လူ နတ် ဗြဟ္မာ ချမ်းသာတို့ကို ရရှိစေနိုင်သည့် ကုသိုလ်လုပ်ငန်း သင်္ခါရတွေ ဖြစ်ပေါ်နေခြင်းသည် မသိခြင်း (မောဟ) ကြောင့်သာ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုလို၏။ ဘုရား ရဟန္တာ ဖြစ်သွားသောအခါ ကုသိုလ်နှင့် အကုသိုလ်တို့ကို လုံးဝပယ်ပြီးသား ဖြစ်သွား၏။ အကုသိုလ်မှုကို လုံးဝ မပြုတော့ပါ၊ ဘုရား ရဟန္တာတို့က တရားဟောခြင်း၊ လိမ္မာအောင် ဆုံးမခြင်းဟူသော လုပ်ငန်းများသည် ကုသိုလ်ကောင်းမှုတွေ မဟုတ်ပါလောဟု မေးစရာဖြစ်၏။ ဘုရား၊ ရဟန္တာတို့၏ ထိုကဲ့သို့သော လုပ်ငန်းများသည် ကုသိုလ်ကောင်းမှု မဖြစ်တော့ပါ။ သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာရေးအတွက် ပြုကာမတ္တသာ ဖြစ်သည်ဟု မှတ်ပါ။</p> <p>မသိခြင်း (မောဟ)ကြောင့် အကုသိုလ်လုပ်ငန်း သင်္ခါရ၊ ကုသိုလ်လုပ်ငန်း သင်္ခါရ တွေ ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ် သင်္ခါရလုပ်ငန်းများကြောင့် ပဋိသန္ဓေ ဝိညာဏ်၊ စက္ခုဝိညာဏ်၊ သောတဝိညာဏ် စသည်တို့ ဖြစ်ပေါ်လာရ၏။<br> ဤသို့ စသည်ဖြင့် သတ္တဝါမှန်သမျှတို့၏ ခန္ဓာကိုယ်သန္တာန်၌ ကြောင်းကျိုးဆက်စပ် လျက် အဆက်မပြတ် ရုပ်နာမ်တွေ ဖြစ်ပေါ်နေခြင်းကို ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ဟုခေါ်၏။ သတ္တဝါအပေါင်းသည် မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာနှင့် တပ်နှစ်သက်ခြင်း တဏှာဟူသော ဘဝစက်ရဟတ်၏ မူလဇာစ်မြစ် ခိုင်မြဲမှ စက်ဝိုင်းနှစ်ခုဖြင့် သံသရာဘဝအထပ်ထပ် မရပ်မတည် တလည်လည် လှည့်ပတ်သွားလာနေရခြင်းကို ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူ၏။</p> <p>ဤသို့လျှင် ဘဝစက်ရဟတ်ကို သိ၊ သင်၊ ကြားနာထားသော သုတမယဉာဏ်၊ သိ၊ သင်၊ ကြားနာမှုအပေါ် မူတည်၍ ကြံစည် တွေးခေါ် မြော်မြင်မှ စိန္တာမယဉာဏ်၊ တရားအားထုတ်ကြိုးစား၍ ထိုးထွင်းသိသော ဘာဝနာမယဉာဏ် တို့ဖြင့် လျော်စွာ မသိသေးသမျှ ကာလပတ်လုံး သတ္တဝါအပေါင်းသည် သမုဒ္ဒရာ၌ ယုန်ငယ်ပမာ သံသရာ၌ ဆောက်တည်ရာမရဘဲ ရှည်ကြာဒုက္ခ တွေ့ကြုံနေရမည်သာ ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-386 <hr> မသိခြင်း အဝိဇ္ဇာ (မောဟ)ကြောင့် ကုသိုလ်လုပ်ငန်း သင်္ခါရနှင့် အကုသိုလ် လုပ်ငန်း သင်္ခါရတွေဖြစ်သည်ဟု ဆိုရာ၌ သင်္ခါရသည် လောကီကုသိုလ် အကုသိုလ် စေတနာဖြစ်၏။</p> <p>ပင်လယ်သမုဒြာ၌ သင်္ဘောပျက်၍ ရေနစ်မျောပါသူသည် ဆင်သေကောင်ပုပ်ကို တွေ့ သောအခါ ပုပ်စော်နံ၍ ရွံ့စရာဖြစ်သော်လည်း ကမ်းပါးသို့ ရောက်အောင် ရပ်တည်ပို့ဆောင်နိုင်သည် ဖြစ်သောကြောင့် တွယ်ကပ်မှီခိုလိုက်ပါသွားရပါဘိသကဲ့သို့ ကုသိုလ်ကောင်းမှု ပုညာဘိသင်္ခါရတွေဖြစ်အောင် ရွက်ဆောင် ကြိုးစားရမည်သာ ဖြစ်၏။ သံသရာဝဋ်မှ လွတ်မြောက်နိုင်သော ဝိဝဋဿိတ ကုသိုလ်ဖြစ်အောင် ရွက်ဆောင်ကြိုးစားသင့်၏။</p> <p>ချမ်းသာသုခ လိုလားသောသူသည် ဘုရားဟော အဘိဓမ္မာဝိဘင်းပါဠိတော် လာ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒအကျဉ်းပါဠိမျှကို ရှေးဦးစွာ အလွတ်ရအောင် ကျက်ထားရမည်။ ပါဠိရသောအခါ အနက် နိဿယကိုပါ ရအောင် ဆက်၍ ကျက်ထားရမည်။</p> <p>အရကျက်၍ အသက်ထက်ဆုံး အမြဲဆောင်ရွက်သူသည် ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ မိန်းမဖြစ်စေ ဓမ္မစေတီကျောင်းတော်နှင့် တူ၏။ လူနတ်တို့ ရှိခိုးပူဇော်ခြင်းကို ခံထိုက်သည်ဟု သိအပ်၏။</p> <p>ဓာတုစေတီ၊ ဓမ္မစေတီ၊ ပရိဘောဂစေတီ၊ ဥဒ္ဒိဿစေတီ ဟူ၍ စေတီလေးမျိုး ရှိသည်တွင် ဓမ္မာနုဿတိ တည်ရှိသော သူ၏ ခန္ဓာကိုယ်သည် စေတီကျောင်းနှင့် အလားတူ၏။ လူနတ်တို့ ပူဇော်ထိုက်သည်ဟု ဝိသုဒ္ဓိမဂ်အဋ္ဌ ကထာမှာ လာရှိ၏။</p> <h3>ပဋိလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ပါဠိတော်</h3> <p>အဝိဇ္ဇာယ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ သင်္ခါရနိရောဓော၊ သင်္ခါရနိရောဓာ ဝိညာဏနိရောဓော၊<br> ဝိညာဏနိရောဓာ နာမရူပနိရောဓော၊<br> နာမရူပနိရောဓာ အဠာယတနနိရောဓော၊<br> သဠာယတနနိရောဓာ ဖဿနိရောဓော၊<br> ဖဿနိရောဓာ ဝေဒနာနိရောဓော၊<br> ဝေဒနာနိရောဓာ တဏှာနိရောဓော၊<br> <br>စာမျက်နှာ-387 <hr> တဏှာနိရောဓာ ဥပါဒါနနိရောဓော၊<br> ဥပါဒါနနိရောဓာ ဘဝနိရောဓော၊<br> ဘဝနိရောဓာ ဇာတိနိရောဓော၊<br> ဇာတိနိရောဓာ ဇရာ မရဏံ သောက ပရိဒေဝ ဒုက္ခ ဒေါမနဿုပါယာသာ နိရုဇ္ဈန္တိ၊ ဧဝ မေတဿ ကေဝလဿ ဒုက္ခက္ခန္ဓဿ နိရောဓော ဟောတိ။</p> <h3>အနက်</h3> <p>အဝိဇ္ဇာယ တွေဝ၊ အဝိဇ္ဇာ၏သာလျှင်၊ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ၊ ဝိရာဂမည်သော ဝိဇ္ဇာဉာဏ်ဖြင့် အကြွင်းအကျန်မရှိ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်၊ သင်္ခါရနိရောဓော၊ အကုသိုလ် ကံ၊ ကုသိုလ်ကံဟု ဆိုအပ်သော သင်္ခါရတို့၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <p>သင်္ခါရနိရောဓာ၊ အကုသိုလ်ကံ၊ ကုသိုလ်ကံဟု ဆိုအပ်သော သင်္ခါရတို့၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ ဝိညာဏနိရောဓော၊ ဘဝသစ်ဝိညာဏ်၏ မပေါ်အလျှင်း ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <p>ဝိညာဏနိရောဓာ၊ ဝိညာဏ်၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ နာမရူပနိရောဓော၊ နာမ်ရုပ်၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <p>နာမရူပနိရောဓာ၊ နာမ်ရုပ်၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ သဠာယတနနိရောဓော၊ သဠာယတန၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <p>သဠာယတနိရောဓာ၊ သဠာယတန၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ ဖဿနိရောဓော၊ ဖဿ ၆-ပါး၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <p>ဖဿနိရောဓာ၊ ဖဿ ၆-ပါး၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ တဏှာနိရောဓော၊ တဏှာ ၆-ပါး၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <p>တဏှာနိရောဓာ၊ တဏှာ ၆-ပါး၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ ဥပါဒါနနိရောဓော၊ ဥပါဒါန်လေးပါး၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <p>ဥပါဒါနနိရောဓာ၊ ဥပါဒါန်လေးပါး၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ ဘဝနိရောဓော၊ ကမ္မဝ၊ ဥပပတ္တိဘဝတို့၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။</p> <p>ဘဝနိရောဓာ၊ ကမ္မဘဝ၊ ဥပပတ္တိဘဝတို့၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ ဇာတိနိ ရောဓော၊ ဇာတိ၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-388 <hr> ဇာတိနိရောဓာ၊ ဇာတိ၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ ဇရာမရဏံ၊ အိုခြင်း သေခြင်း သည်လည်းကောင်း၊ သောက ပရိဒေဝ ဒုက္ခ ဒေါမနဿုပါယာသာ၊ စိုးရိမ်ခြင်း၊ ငိုကြွေးခြင်း၊ ဆင်းရဲခြင်း၊ နှလုံးမသာခြင်း၊ သက်ကြီးရှိုက်ငင် ပင်ပန်းခြင်းတို့သည် လည်းကောင်း။ နိရုဇ္ဈန္တိ၊ ချုပ်ငြိမ်းကုန်၏။ ဧဝံ၊ ဤသို့။ ကေဝလဿ၊ ခပ်သိမ်းဥဿုံ အလုံးစုံသော။ ဧတဿ ဒုက္ခက္ခန္ဓဿ၊ ထိုဆင်းရဲအစု၏။ နိရောဓော၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်း သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။<br> ပဋိလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ပါဠိတော်နှင့် အနက်ပြီး၏။</p> <h3>ပဋိလောမ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် အဓိပ္ပါယ်</h3> <h3>အဝိဇ္ဇာကင်းပြတ်၍ ဝိဇ္ဇာအလင်းဓာတ်ဖြစ်ပုံ</h3> <p>ဤဒေသနာတော်၌ အဝိဇ္ဇာ အကြွင်းမဲ့ချုပ်ငြိမ်းမှုတစ်ခုသာ လိုရင်းတည်း။ သင်္ခါရ၏ ချုပ်ငြိမ်းမှု၊ ဝိညာဏ်၏ ချုပ်ငြိမ်းမှု၊ နာမ်ရုပ်ချုပ်ငြိမ်းမှု အစရှိသော ချုပ်ငြိမ်းမှုအစုသည် အဝိဇ္ဇာချုပ်ငြိမ်းမှုမှာ တလုံးတည်း တပါတည်း ပါလေ၏။ အနုလောမ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကား ဖြစ်ပေါ်မှုဖြစ်၍ တရားလည်း အသီးသီးရ၏။ ဖြစ်ပေါ်မှုလည်း အသီးသီးရ၏။ ဤပဋိလောမ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်၌ကား ဖြစ်ပေါ်မှုမဟုတ် ချုပ်ငြိမ်းမှု ရုပ်သိမ်းမှု ဖြစ်လေသောကြောင့် တရားလည်း အသီးသီးမပေါ်ပြီ ချုပ်မှုလည်း အသီးသီး မဟုတ်ပြီ။</p> <p>ဥပမာကား။ ။ညောင်မျိုးစေ့ရှိ၍ ညောင်မျိုးစေ့မှ ညောင်ညှောက်ဖြစ်သည်။ ညောင်ညှောက်မှ ညောင်ပင်ဖြစ်သည်။ ညောင်ပင်မှ ညောင်ကိုင်း ဖြစ်သည်။ ညောင်ကိုင်းမှ ညောင်ခက်ဖြစ်သည်။ ညောင်ခက်မှ ညောင်သီးဖြစ် သည်။ ညောင်သီးမှ ညောင်စေ့ဖြစ်သည်။ ညောင်စေ့မှ ညောင်ညှောက်ဖြစ်သည် အစရှိသည် ဖြင့် မဆုံးနိုင်အောင် သွား၏။ ထိုသို့သွားရာ၌ ဖြစ်ပေါ်ပေါက်ပွားသွား မှုဖြစ်သော ကြောင့် အစေ့တခြား အညှောက်တခြား အပင်တခြား အကိုင်းတခြား စသည်ဖြင့် အသီးသီးရသည်။ ညောင်စေ့ကွယ်ဆုံး၍ ညောင်ညှောက်ကွယ်ဆုံးသည်၊ ညောင်ညှောက်ကွယ်ဆုံး၍ ညောင်ပင်ကွယ်ဆုံးသည် အစရှိသည်ဖြင့် ဖြစ်ရာ၌ ဤကဲ့သို့ အစဉ်အဆက်နှင့် ဆိုကား ဆိုရ၏။ ဆိုသော်လည်း အမှုမှန်မှာ မျိုးစေ့ကွယ်ဆုံးလျှင် အညှောက်ပင် ပေါက်ခွင့်မရှိတော့ပြီ၊ အပင် စသည်မှာ ဝေးစွတကား၊ မျိုးစေ့ကွယ် ဆုံးသည်ဟူသော စကားမှာလည်း အညှောက်မပေါက် မီ၊ မြေသို့မရောက်မီ မီးမှာ အကျွမ်းဖုတ်၍ ကွယ်ဆုံးသည်ကို ဆိုလိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-389 <hr> ဤပဋိလောမဒေသနာ၌ အဝိဇ္ဇာချုပ်ငြိမ်းမှု ဆိုသည်ကား နိဗ္ဗာန်ပင်တည်း။ ထိုအဝိဇ္ဇာချုပ်ငြိမ်းစေနိုင်သော တရားကား ဝိဇ္ဇာတည်း။ ထိုဝိဇ္ဇာသည်<br> ဒုက္ခေ ဉာဏံ၊ ဒုက္ခသမုဒယေ ဉာဏံ၊ ဒုက္ခနိရောဓေ ဉာဏံ၊ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိယာ ပဋိပဒါယ ဉာဏံ-<br> ဟူသော ပါဠိတော်နှင့်အညီ လေးပါးရှိ၏၊ ဒုက္ခသစ္စာကို ဖွင့်ပြသော ဝိဇ္ဇာတစ်ပါး သမုဒယသစ္စာကို ဖွင့်ပြသော ဝိဇ္ဇာတစ်ပါး၊ နိရောဓသစ္စာကို ဖွင့်ပြသော ဝိဇ္ဇာတစ်ပါး၊ မဂ္ဂသစ္စာကို ဖွင့်ပြသော ဝိဇ္ဇာတစ်ပါးဟူ၍ လေးပါးရှိပါသည်။</p> <p>ညောင်ပင်ဥပမာ၌ ညောင်ပင်အစဉ်အဆက်ကို မျိုးပြတ်စေလိုသည်ရှိသော် ညောင်စေ့ကို ဖျက်ဆီးမှုအလုပ်တစ်ခုသာ ရှိ၏။ ညောင်စေ့ကို မီးမှာ အကျွမ်းဖုတ် ၍ပစ်ခဲ့လျှင် ထိုအစေ့မှ အဆက်ဆက်ဖြစ်ပွား၍ သွားလတ္တံသော အခြင်းအရာစုသည် အစေ့မပျက်ရာတွင် တချက်တည်း တလုံးတည်း တပြိုင်တည်း ပါကြလေကုန်၏။</p> <p>ထို့အတူ အနုလောမ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်စက်ရဟတ်တည်းဟူသော သံသရာဝဋ်မှ ကျွတ်လွတ် ထွက်မြောက်လိုသော သူမှာလည်း အဝိဇ္ဇာဓာတ်ကို သတ်မှု အလုပ် တစ်ခုသာရှိ၏။ အဝိဇ္ဇာ ဓာတ်တစ်လုံးသေလျှင် အနမတဂ္ဂသံသရာ စက်ရဟတ် ပြတ်လေတော့သည်။<br> အဝိဇ္ဇာဓာတ်ကိုလည်း ဝိဇ္ဇာဓာတ်မှ သတ်နိုင်သည်၊ ဒါနမှုလည်း မသတ်နိုင်၊ သီလမှုလည်း မသတ်နိုင်၊ ဝိဇ္ဇာဘာဝနာမှတပါး အခြားသော ဘာဝနာမှုလည်း မသတ်နိုင်၊ ဝိဇ္ဇာဘာဝနာတစ်ခုသာ အဝိဇ္ဇာကို သတ်နိုင်သည်။ ဒါန၊ သီလ၊ တပါး တခြားသော ဘာဝနာမှုသည်ကား ထိုဝိဇ္ဇာဘာဝနာ၏ အခြေခံတို့သာတည်း။</p> <p>အဝိဇ္ဇာလေးပါးတွင် ဒုက္ခသစ္စာ၌ ဖုံးလွှမ်းသော အဝိဇ္ဇာမှောင်တိုက် အမိုက် အမဲကို ဒုက္ခသစ္စာ၌ အလင်းဖွင့်ပြသော ဝိဇ္ဇာဆီမီးရောင်၊ ဝိဇ္ဇာနေရောင်မှ ပယ်ဖျက် နိုင်သည်။ နောက်သစ္စာသုံးပါး၌ ဖုံးလွှမ်းသော အဝိဇ္ဇာမှောင်ဓာတ်သုံးပါးနှင့် ဝိဇ္ဇာ အရောင် ဓာတ်သုံးပါးတို့၌လည်း ဤနည်းတူသိလေ။</p> <p>ထိုလေးပါးသော အဝိဇ္ဇာမှောင်ဓာတ်၊ ဝိဇ္ဇာအရောင်ဓာတ်တို့တွင်လည်း ဒုက္ခသစ္စာ မှာ ဖုံးလွှမ်းသော အမှောင်ဓာတ်ကို သတ်မှုတစ်ခုသာ လိုရင်းတည်း။ ထိုအမှောင် ဓာတ်ကို သတ်လိုက်လျှင် ကြွင်းသောအမှောင်ဓာတ် သုံးပါးလည်း ပါလေတော့သည်။ ဒုက္ခသစ္စာမှာ ဖုံးလွှမ်းသော အမှောင်ဓာတ်ကို သတ်မှုဆိုသည်ကား ဒုက္ခသစ္စာတရား<br> <br>စာမျက်နှာ-390 <hr> တို့၌ ဝိဇ္ဇာဉာဏ်ပေါ်အောင် (ဝါ) ဝိဇ္ဇာအမှောင်ဓာတ်မှ ဝိဇ္ဇာအရောင်ဓာတ်ဖြစ် လာအောင် အားထုတ်မှုပင်တည်း။<br> ဇရာ၊ မရဏမီးတို့မှ လွတ်လမ်းဖြစ်သော အလုပ်မှန်မည်သည်ကား ဝိဇ္ဇာ ဉာဏ်ကို တစ်နေ့တခြား တိုးပွားအောင် ထူထောင်၍ ဝိဇ္ဇာမှောင်ကို တစ်နေ့ တခြား ပါးရှားဆုတ်ယုတ် အကုန်ချုပ်အောင် အားထုတ်မှုသည်သာလျှင် လမ်းဖြောင့်အလုပ် မည်၏။ ထိုသို့သောအလုပ်ကို လုပ်သောသူသည် သုပ္ပဋိပန္န ၊ ဥဇုပ္ပဋိပန္န ၊ ဉာယပ္ပဋိပန္န၊ သာမီစိပ္ပဋိပန္န အရာရောက်၏။ ထိုအလုပ်၏ အခြေအနေကာ အားခွန်ဗလ မလျော့ရအောင် ခန္ဓာကိုယ်ကို မွေးမြူမှု၊ သီလစင်ကြယ်မှု၊ အပိုအမို ပလိဗောဓ ကင်းရှင်းမှုပေတည်း။ ထိုကဲ့သို့ ဥဇုပ္ပဋိပန္န အလုပ်လက်ရှိနှင့် အားထုတ် နေထိုင်သော သူတို့အား အဝိဇ္ဇာမှောင်သည် တစ်နေ့တခြား၊ တစ်လတခြား၊ တစ်နှစ်တခြား ရှားပါးဆုတ်ယုတ်၍ ယခုဘဝ၌သော်လည်းကောင်း၊ နောက်ဘဝ နတ်ဘုံသို့ ရောက်သော အခါ၌သော်လည်းကောင်း အဝိဇ္ဇာမှောင်ဓာတ်သည် ချုပ်ငြိမ်းလတ္တံ့ဟု မြတ်စွာဘုရား အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော်၌ ဟောကြားတော်မူပါသည်၊</p> <p>အဝိဇ္ဇာမှောင်ကို တစ်နေ့တခြား၊ တစ်လတခြား၊ တစ်နှစ်တခြား ပါးရှားချုပ်ငြိမ်း အောင် အားထုတ်သောအလုပ်ကို ချန်လှပ်၍ ထိုအလုပ်မှတပါးသော ခပ်သိမ်းသော ကာယကံအလုပ်၊ ဝစီကံအလုပ်၊ မနောကံအလုပ်စုသည် ဇရာ၊ မရဏမီးတို့မှ လွတ်လမ်း၊ ကျွတ်လမ်း မဟုတ်ကုန်။ အဝိဇ္ဇာအစီးအပွား၊ ဇရာ၊ မရဏမီးတို့၏ အစီးအပွားအားကြီးသော အလုပ်တို့သာတည်း၊ အဝိဇ္ဇာအစီးအပွား အားကြီးသဖြင့် လည်း “အဝိဇ္ဇာပစ္စယာ သင်္ခါရာ၊ သင်္ခါရပစ္စယာ ဝိညာဏံအစရှိသော အနုလောမ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ဒေသနာ တော်မြတ်အတိုင်း ဇရာမီး မရဏမီး ပွားစီးလမ်း ဖြစ်ချေ၏၊ ဒုက္ခလမ်းမှန် ဖြစ်ချေ၏။</p> <p>အဝိဇ္ဇာ၏ ကျွတ်လမ်း၊ လွတ်လမ်းဖြစ်သော အလုပ်ကို မလုပ်နိုင် မလုပ်ဖြစ်အောင် တားမြစ် ဖွဲ့နှောင်၍နေသော တဏှာသည် ဒုက္ခလမ်းမှန် ဖြစ်၏။ ဤတဏှာကို ပယ်နိုင်လျှင် သုခလမ်းမှန် အလုပ်ကို ကောင်းကောင်းလုပ်နိုင်၏။ အဝိဇ္ဇာဟူသော သံသရာဝဋ်မြစ် ကျွတ်ခွင့်သို့ ဆိုက်၏။ ခပ်သိမ်းသောဒုက္ခမှ လွတ်၏။ ဤတဏှာကို မပယ်နိုင်လျှင် သုခလမ်းမှန်အလုပ်ကို မလုပ်နိုင်ကြပေ။ အဝိဇ္ဇာဟူသော သံသရာဝဋ်မြစ် စည်ကားရန် အခွင့်၌ တည်ကြ၏။ ခပ်သိမ်းသော ဒုက္ခ စွပ်လျက်နေကြ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-391 <hr> ထို့ကြောင့် တဏှာသည်သာလျှင် ခပ်သိမ်းသော ဒုက္ခတို့သို့ ရောက်ကြောင်း တွေ့ကြောင်း ဒုက္ခလမ်းမှန်ကြီးပင်ဖြစ်၏ဟု သိအပ်၏။</p> <p>“ဒန္ဓော ဘိက္ခဝေ သတုပ္ပါဒေါ” ဆိုသည်ကား အသိဉာဏ်လျင်မြန်ခွင့်နှင့် ထောက် စာသော် သတိဖြစ်မှုက နှေးရာသေး၏။ ရှေးလူဖြစ်စဉ် ရဟန်းဖြစ်စဉ်က လေ့ကျက် ခဲ့သော တရားစုကို အမှတ်ရသည်နှင့်တပြိုင်နက် အဝိဇ္ဇာကို သတ်နိုင်သော ဝိဇ္ဇာဓာတ် ပေါ်နိုင်၏ဟူလို။ ဤဒေသနာတော်ဖြင့် ယခုဘဝ၌ လူအဖြစ် ရဟန်းအဖြစ်ကိုရ၍ အဝိဇ္ဇာကိုသတ်ခြင်းငှာ အားထုတ်သောပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အကြောင်းမစုံလင်၍ ယခု ဘဝ၌ မသတ်နိုင်ကြကုန်သည်ရှိသော် နတ်ပြည်သို့ ရောက်ကြသောအခါ ဉာဏ် ပညာ ရဲရဲတောက်ကြကုန်သဖြင့် အလွယ်တကူ အလျင်အမြန် သတ်နိုင်ကြကုန်လတ္တံ့ဟု ပြတော်မူသည်။ အဝိဇ္ဇာအမှောင်ဓာတ် ချုပ်ငြိမ်းလျှင်လည်း “အဝိဇ္ဇာယ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ သင်္ခါရနိရောဓော” အစရှိသော ဒေသနာတော်အတိုင်း သံသရာဝဋ်ဒုက္ခမှ ကျွတ်လမ်းလွတ်လမ်း ဖြောင့်တန်းလေတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-392 <hr> <h3>ဗောဓိပက္ခိယ</h3> <h3>အခန်း (၄)</h3> <h3>ဗောဓိပက္ခိယတရား (၃၇)ပါး</h3> <p>မဂ်ဉာဏ်၏ အသင်းအပင်းတွင် ပါဝင်သော တရားစု (ဝါ) မဂ်ဉာဏ်ဘက်၌ ပါဝင်၍ မဂ်ဉာဏ်၏ အကျိုးကို သယ်ပိုးဆောင်ရွက်တတ်သော တရားစုကို ဗောဓိ ပက္ခိယဟု ခေါ်ပါသည်။ (ဗောဓိ - မဂ်ဉဏ်၊ ပက္ခိယ - အဖို့အစု)</p> <h3>ဗောဓိပက္ခိယတရား (၃၇)ပါး</h3> <p>ဗောဓိပက္ခိယ တရားစုများကား-<br> (က) သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး<br> (ခ) သမ္မပ္ပဓာန် ၄-ပါး<br> (ဂ) ဣဒ္ဓိပါဒ် ၄-ပါး<br> (ဃ) ဣန္ဒြေ ၅-ပါး<br> (င) ဗိုလ် ၅-ပါး<br> (စ) ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး<br> (ဆ) မဂ္ဂင် ၈-ပါး<br> စုစုပေါင်း ၃၇-ပါး ရှိပါသည်။</p> <h3>(က) သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး</h3> <p>သတိပဋ္ဌာန်ဟူသည် လွန်စွာတည်သော သတိ၊ ခိုင်မြဲစွာ တည်သော သတိဟု အဓိပ္ပါယ်ရရှိပါသည်။ သက်ဆိုင်ရာ အာရုံထဲ၌ စွဲစွဲမြဲမြဲ သက်ဝင်တည်နေသော သတိစေတသိက်ကို ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>တရားကိုယ်အားဖြင့် သတိစေတသိက် (၁)ပါးတည်း ဖြစ်သော်လည်း အာရုံ ၄-မျိုး၊ ယူပုံအခြင်းအရာ ၄-မျိုး၊ ပယ်ခွါခြင်းကိစ္စ ၄-မျိုး ပြားခြင်းကြောင့် သတိပဋ္ဌာန် ၄-မျိုး ပြားရခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းတို့မှာ-<br> <br>စာမျက်နှာ-393 <hr> ၁။ ကာယာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်၊<br> ၂။ ဝေဒနာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်၊<br> ၃။ စိတ္တာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်၊<br> ၄။ ဓမ္မာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန် တို့ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>၁။ ကာယာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်ဟူသည် ထွက်သက် ဝင်သက် အစရှိသော ရူပကာယ၌ ခိုင်မြဲစွာတည်သော သတိဖြစ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်၌ (ဝါ) ဆံပင် မွေးညင်းစသော ၃၂-ကောဋ္ဌာသ၌ အဖန်ဖန်ရှုခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ဤသို့ အဖန်ဖန် ရှုသောအခါ အသုဘ (မတင့်တယ် ရွံရှာဖွယ်ဖြစ်သော) အခြင်းအရာ ထင်လာသည်။ ဤသတိပဋ္ဌာန်ဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ကို တင့်တယ်သည်ဟု မှတ်ထင်သော သုဘဝိပလ္လာသကို ပယ်ရှားနိုင်ပါသည်။</p> <p>(သုဘဝိပလ္လာသ=တင့်တယ်၏ဟု ဖောက်ပြန်စွာမြင်မှု)</p> <p>၂။ ဝေဒနာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်ဟူသည် ဝေဒနာတရားတို့၌ ခိုင်မြဲစွာ တည်သော သတိဖြစ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ဝေဒနာတို့ကို ဒုက္ခအခြင်းအရာထင် လာအောင် အဖန်ဖန် ရှုဆင်ခြင်သော သတိဖြစ်သည်။ ဤသတိပဋ္ဌာန်ဖြင့် သုခဝေဒနာ ဒုက္ခဝေဒနာ ဥပေက္ခာဝေဒနာတို့ကို အဖန်ဖန် ရှုသောအခါ အဖြစ် အပျက်ဒဏ် အမြဲခံရပုံကို မြင်ရသဖြင့် ကြောက်မက်ဖွယ် ဘေးဒုက္ခဟူ၍ ထင်လာသည်။ ဤသတိပဋ္ဌာန်ဖြင့် ရုပ် နာမ်တို့၌ သုခဟု မှတ်ထင်သော သုခဝိပလ္လာသကို ပယ်ရှားနိုင်ပါသည်။</p> <p>(သုခ ဝိပလ္လာသ=ချမ်းသာ၏ဟု ဖောက်ပြန်စွာမြင်မှု)</p> <p>၃။ စိတ္တာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်ဟူသည် သရာဂစိတ် ဝီတရာဂစိတ် အစရှိသော စိတ်အပြား၌ ခိုင်မြဲစွာတည်သော သတိဖြစ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် စိတ်ကိုအာရုံပြု၍ ဤစိတ်ကား ရာဂစိတ်၊ ဤစိတ်ကား ရာဂကင်းသောစိတ် စသည်ဖြင့်ခွဲခြားလျက် အနိစ္စအခြင်းအရာ ထင်လာအောင် ... အဖန်ဖန်ရှုတတ်သော သတိဖြစ်သည်။ ဤသတိပဋ္ဌာန်ဖြင့် စိတ်တို့ကို ခွဲခြားဆင်ခြင်သောအခါ စိတ်အမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲပုံကို သေချာစွာသိရသဖြင့် အနိစ္စအခြင်းအရာ လွန်စွာ ထင်လာသည်။ ဤသတိပဋ္ဌာန် ဖြင့် နိစ္စဝိပလ္လာသကို ပယ်ရှားနိုင်သည်။</p> <p>(နိစ္စဝိပလ္လာသ=မြဲ၏ဟု ဖောက်ပြန်စွာမြင်မှု)<br> <br>စာမျက်နှာ-394 <hr> ၄။ ဓမ္မာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်ဟူသည် နီဝရဏ စသော ဓမ္မတို့၏ ခိုင်မြဲစွာ တည်သော သတိဖြစ်သည်။ တနည်းအားဖြင့် ရူပက္ခန္ဓာကို ကာယာနုပဿနာဖြင့် ဝေဒနာက္ခန္ဓာကို ဝေဒနာနုပဿနာဖြင့်၊ ဝိညာဏက္ခန္ဓာကို စိတ္တာနုပဿနာဖြင့် ရှုပြီးဖြစ်သောကြောင့် ကြွင်းသော သညာက္ခန္ဓာနှင့် သင်္ခါရက္ခန္ဓာဟူသော ဓမ္မကို အဖန်ဖန်ရှူသော သတိဖြစ်သည်။ ယင်းဓမ္မတို့ကို အနတ္တအခြင်းအရာထင်လာအောင် အဖန်တလဲလဲ အာရုံပြု၍ ရှုသောအခါ အရာရာကိစ္စတို့၌ ပရမတ္ထဓမ္မများသာ ရွက်ဆောင်နေကြောင်း၊ ပရမတ္ထဓမ္မချည်းသာ ထင်ရှားရှိကြောင်းကို သိရ၍ စီမံနိုင်သော အတ္တ (အသက် လိပ်ပြာ ဝိညာဏ်)ကောင် မရှိဟူသော အနတ္တအခြင်းအရာ လွန်စွာ ထင်လာသည်။ ဤသတိပဋ္ဌာန်ဖြင့် အတ္တဝိပလ္လာသကို ပယ်ရှားနိုင်ပါသည်။<br> (အတ္တဝိပလ္လာသ=အတ္တရှိ၏ဟု ဖောက်ပြန်စွာမြင်မှု)</p> <h3>(ခ) သမ္မပ္ပဓာန် ၄-ပါး</h3> <p>သမ္မပ္ပဓာန်ဟူသည် ကောင်းစွာ အလွန် ရွက်ဆောင်တတ်သော တရားဟု အဓိပ္ပါယ်ရရှိပါသည်။ အရေသာ ကြွင်းပါစေ၊ အကြောသာ ကြွင်းပါစေ၊ အရိုးသာ ကြွင်းပါစေ၊ အသားအသွေး အကုန် ခန်းခြောက်ပါစေဟူသော အင်္ဂါ ၄-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ဝီရိယဟု ဆိုလိုပါသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ကိစ္စ ၄-ပါးကို ပြီးစေနိုင် သောကြောင့် ချီးမွမ်းထိုက်သော ဝီရိယဟု အဓိပ္ပါယ် ရရှိပါသည်။</p> <p>တရားကိုယ်အားဖြင့် ဝီရိယ ၁-ပါးတည်းဖြစ်သော်လည်း ကိစ္စအားဖြင့် ၄-မျိုး ဖြစ်သောကြောင့် သမ္မပ္ပဓာန် ၄-ပါး ပြားရပါသည်။ သမ္မပ္ပဓာန် ၄-ပါးကား ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်းဖြစ်သည် -</p> <p>၁။ မိမိသန္တာန်၌ ဖြစ်ပြီး ဖြစ်ဆဲဖြစ်ကုန်သော အကုသိုလ်တရားတို့ကို ပယ်ခြင်းငှာ အားထုတ်ခြင်း၊ အကုသိုလ်တရားကို ပြုမိသည့်အတွက် နောင်တတဖန် ပူပန်ခြင်း ကုက္ကုစ္စဖြစ်နေလျှင် အကုသိုလ်များသာ တိုးပွားလာမည်၊ ပူပန်ခြင်းကြောင့် ပြုမိသော အကုသိုလ်လည်း ပျောက်မည်မဟုတ်၊ ဤသို့ ဆင်ခြင်ပြီး ထိုအကုသိုလ်တရားကို လုံးဝဂရုမပြုဘဲ ပယ်စွန့်ခြင်းငှာ အားထုတ်ခြင်းကို ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>၂။ မိမိသန္တာန်၌ နောင် ဖြစ်လတ္တံ့ ကုန်သော အကုသိုလ်တရားတို့ကို နောင် ဘဝအဆက်ဆက် တရံတဆစ်မျှ မိမိသန္တာန်၌မဖြစ်လာစေခြင်းငှာ အားထုတ်ခြင်း၊ မိမိသန္တာန်၌ မဖြစ်ဖူးသေးသော အကုသိုလ်တရားများ မဖြစ်ပွားလာစေခြင်းငှ ဒါနမှု သီလမှု အားထုတ်ခြင်း၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းဘာဝနာစီးဖြန်းခြင်း၊ ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်</p> <p>စာမျက်နှာ-395 <hr> ပြုခြင်း၊ ပရိယတ္တိကို သင်အံပို့ချ ရေးသားဖြန့်ဖြူးခြင်းများကို အားထုတ်ပြုလုပ် နေရမည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>၃။ မိမိသန္တာန်၌ မဖြစ်ဖူးသေးကုန်သော ကုသိုလ်တရားတို့ကို မိမိသန္တာန်၌ ဖြစ်စေခြင်းငှာ အားထုတ်ခြင်း၊ ဒါနမှု သီလမှု ဘာဝနာမှု စသည်ကို ပြုလုပ်ခြင်းငှာ အားထုတ်ခြင်းကို ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>၄။ မိမိသန္တာန်၌ ဖြစ်ပြီး ဖြစ်ဆဲ ဖြစ်ကုန်သော ကုသိုလ်တရားတို့ကို နိယာမ အဖြစ်သို့ ရောက်စေရန် လွန်စွာကြီးပွားစေခြင်းငှာ အားထုတ်ခြင်း၊ မိမိ ပြုပြီး ပြုဆဲ ဖြစ်ကုန်သော ဒါနမှု သီလမှု ဘာဝနာမှု စသည်တို့ကို တိုးတက်ကြီးထွားရန် အားထုတ်ခြင်းကို ဆိုလိုပါသည်။</p> <h3>(ဂ) ဣဒ္ဓိပါဒ် ၄-ပါး</h3> <p>ဣဒ္ဓိပါဒ်ဟူသည် ပြည့်စုံခြင်း ပြီးစီးခြင်း အမျိုးမျိုး၏ အခြေခံတရားဟု အဓိပ္ပါယ်ရရှိပါသည်။ ဣဒ္ဓိပါဒ်သည် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ၄-ပါး ရှိပါသည် -<br> ၁။ ဆန္ဒိဒ္ဓိပါဒ် = ဆန္ဒကြောင့် ပြီးပြည့်စုံမှု၊<br> ၂။ ဝီရိယိဒ္ဓိပါဒ် = ဝီရိယကြောင့် ပြီးပြည့်စုံမှု၊<br> ၃။ စိတ္တိဒ္ဓိပါဒ် = စိတ်ကြောင့် ပြီးပြည့်စုံမှု၊<br> ၄။ ဝီမံသိဒ္ဓိပါဒ် = ပညာကြောင့် ပြီးပြည့်စုံမှု။</p> <p>၁။ ဆန္ဒိဒ္ဓိပါဒ်ဟူသည် လိုချင်မှု ရချင်မှု ပေါက်ချင်မှု ရောက်ချင်မှုတို့၌ အလွန်အကြူး အထူးထက်သန်သော ဆန္ဒကြောင့် ပြီးစီးပြည့်စုံလာခြင်းကို ဆိုလိုသည်။ မရလျှင် မနေနိုင်၊ မရလျှင် သေရသည်ကပင် ကောင်းသေး၏ဟု မရဘဲ နေရ သည်ထက် သေခြင်းကို အမြတ်ထားနိုင်သော ဆန္ဒမျိုး ဖြစ်သည်။</p> <p>၂။ ဝီရိယိဒ္ဓိပါဒ်ဟူသည် အရေသာ ကြွင်းပါစေ၊ အကြောသာ ကြွင်းပါစေ၊ အရိုးသာ ကြွင်းပါစေ၊ အသားအသွေး အကုန် ခန်းခြောက်ပါစေ ဟူသော အင်္ဂါ ၄-ပါး ရှိသည့် ဝီရိယကြောင့် ပြီးစီးခြင်း ပြည့်စုံခြင်းကို ဆိုလိုသည်။ ထိုကဲ့သို့သော ဝီရိယနှင့် ပြည့်စုံသောသူသည် ဝီရိယကို စိုက်ထုတ်နိုင်လျှင် ဧကန်ရမည် ရောက်မည် ပေါက်မည်ဟု အထင်ရှိနေသောကြောင့် နေ့နေ့ညည အဘယ်မျှပင် အပန်းခံရ သော်လည်း စိတ်မတွန့်၊ ရက်ပေါင်း လပေါင်း နှစ်ပေါင်း မည်မျှကြာအောင် အားထုတ်ရစေကာမူ စိတ်မတွန့်လေပြီ။</p> <p>စာမျက်နှာ-396 <hr> ၃။ စိတ္တိဒ္ဓိပါဒ်ဟူသည် သာသနာတော်ကို တွေ့ကြုံ၍ သာသနဓမ္မကို ကြားနာသည့် အခါမှ စ၍ အလွန်အကြူး ထက်သန်ခိုင်မာသော စိတ်စွမ်းအားကြောင့် ပြီးစီးခြင်း ပြည့်စုံခြင်းကို ဆိုလိုပါသည်။ လောက၌ အတင့်အတယ် အဖွယ်အရာ ချမ်းသာစီးပွားမှု၊ ဘုန်းတန်ခိုး လာဘ်လာဘ ကျမ်းဂန်ပရိယတ်မှုများ၌ နေရ သော်လည်း ထိုအမှုတို့၌ စိတ်မပါ စိတ်မရှိ၊ မိမိလိုလားမှု၌ ထိုထိုဤဤ ကြံစည်နေရမှသာ စိတ်ချမ်းသာခွင့်ကို ရရှိတော့သည်။</p> <p>၄။ ဝီမံသိဒ္ဓိပါဒ်ဟူသည် အပါယိကဒုက္ခ ဝဋ်ဒုက္ခကြီးကျယ်ပုံကို ကောင်းစွာမြင် နိုင်သော ပညာ၊ ဣဒ္ဓိတို့၏ အကျိုးအာနိသင်ကို ကောင်းစွာ မြင်နိုင်သော ပညာ၊ ခက်ခဲနက်နဲသော တရားဓမ္မ သဘာဝတို့၌ ပြန့်ပြူးစွာ ကျက်စားနိုင်သော ပညာ ကြောင့် ပြီးစီးခြင်း ပြည့်စုံခြင်းကို ဆိုလိုသည်။ ထိုပညာနှင့် ပြည့်စုံသော သူသည် လောကီတရား ချမ်းသာစီးပွားမှုတို့၌ စိတ်အရသာကို ရှာကြံ၍ မရဘဲ နက်နဲသော ဖော်ပြပါ ပညာတို့၌သာ စိတ်အရသာကို တွေ့နိုင်တော့သည်။ နက်နဲသောတရား ဆိုလေလေ ပေါက်ရောက်အောင် လုပ်ကြံချင်လေ ဖြစ်တော့သည်။</p> <h3>(ဃ) ဣန္ဒြေ ၅-ပါး</h3> <p>ဣန္ဒြေဟူသည် စိတ်ကို အစိုးရနိုင်မှုဟု အဓိပ္ပာယ် ရရှိပါသည်။ မိမိနှင့် သက်ဆိုင်သော တရားများကို မိမိအလိုအတိုင်း ဖြစ်စေနိုင်သည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဖော်ပြလတ္တံ့ ပါအတိုင်း ၅-ပါး ရှိသည်-<br> ၁။ သဒ္ဓိန္ဒြေ = ယုံကြည်မှုဖြင့် စိတ်ကို အစိုးရခြင်း၊<br> ၂။ ဝီရိယိန္ဒြေ = ဝီရိယဖြင့် စိတ်ကို အစိုးရခြင်း၊<br> ၃။ သတိန္ဒြေ = သတိဖြင့် စိတ်ကို အစိုးရခြင်း၊<br> ၄။ သမာဓိန္ဒြေ = သမာဓိဖြင့် စိတ်ကို အစိုးရခြင်း၊<br> ၅။ ပညိန္ဒြေ = ပညာဖြင့် စိတ်ကို အစိုးရခြင်း။</p> <p>၁။ သဒ္ဓိန္ဒြေ ဟူသည် ဒါနမှု သီလမှု အတုအပ ဘာဝနာမှုတို့၌ ဖြစ်သော ပကတိသဒ္ဓါမျိုး မဟုတ်ဘဲ ထွက်သက် ဝင်သက် ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် အစရှိသော ဘာဝနာ အလုပ်ဖြင့် အားခွန်ဗလ တေဇတန်ခိုး တိုးတက်ပွားစီး ဆင်ပြောင်ကြီးကဲ့သို့ ကြီးပွားလေအောင် ပျိုးထောင်ပြုပြင်၌ ထားအပ်သော ဘာဝနာ သဒ္ဓါမျိုးဖြင့် စိတ်ကို အစိုးရနိုင်ခြင်းမျိုးကို ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-397 <hr> ၂။ ဝီရိယိန္ဒြေဟူသည် ပကတိဝီရိယမျိုး မဟုတ်ဘဲ ဘာဝနာဝီရိယမျိုးဖြင့် စိတ်ကို အစိုးရနိုင်ခြင်းမျိုးကို ဆိုလိုပါသည်။<br> ၃။ သတိန္ဒြေ၊<br> ၄။ သမာဓိန္ဒြေ၊</p> <p>၅။ ပညိန္ဒြေဟူသည်တို့မှာလည်း ပကတိသတိ၊ ပကတိသမာဓိ၊ ပကတိပညာ မျိုးမဟုတ်ဘဲ ဘာဝနာ-သတိ၊ သမာဓိ၊ ပညာတို့ဖြင့် စိတ်ကို အစိုးရနိုင်ခြင်းမျိုးကို ဆိုလိုပါသည်။</p> <h3>(င) ဗိုလ် ငါးပါး</h3> <p>ဗိုလ်ဟူသည် ဆန့်ကျင်ဘက်တရားတို့ကို တိုက်ဖျက်ဖိစီးတတ်သောတရားဟု အဓိပ္ပာယ်ရရှိပါသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဖော်ပြလတ္တံ့ ပါအတိုင်း ၅- ပါး ရှိပါသည်။ သက္ကာယဒိဋ္ဌိနိုင်ငံကြီးကို တိုက်ဖျက်မည့် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ၅-ဦး၊ အားကြီး ၅-ပါးပင် ဖြစ်ပါသည်။<br> ၁။ သဒ္ဓါဗိုလ် = သဒ္ဓါဖြင့် ဆန့်ကျင်ဘက်တရားတို့ကို တိုက်ဖျက်ခြင်း၊<br> ၂။ ဝီရိယဗိုလ် = ဝီရိယဖြင့် ဆန့်ကျင်ဘက်တရားတို့ကို တိုက်ဖျက်ခြင်း၊<br> ၃။ သတိဗိုလ် = သတိဖြင့် ဆန့်ကျင်ဘက်တရားတို့ကို တိုက်ဖျက်ခြင်း၊<br> ၄။ သမာဓိဗိုလ် = သမာဓိဖြင့်ဆန့်ကျင်ဘက်တရားတို့ကို တိုက်ဖျက်ခြင်း၊<br> ၅။ ပညာဗိုလ် = ပညာဖြင့် ဆန့်ကျင်ဘက်တရားတို့ကို တိုက်ဖျက်ခြင်း၊<br> ယင်းဗိုလ်များမှာလည်း ဣန္ဒြေ ၅-ပါးကဲ့သို့ပင် ပကတိဗိုလ်များမဟုတ်ဘဲ ဘာဝနာဗိုလ်များ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(စ) ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး</h3> <p>ဗောဇ္ဈင်ဟူသည် သစ္စာ ၄-ပါး မြတ်တရားကို သိမြင်တတ်သော မဂ်ဉာဏ်၏ အတောင်အလက် အစိတ်အပိုင်းဟု အဓိပ္ပါယ်ရရှိပါသည်။ ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါးမှာ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ အတိုင်းဖြစ်ပါသည်-</p> <p>၁။ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင် = သတိပဋ္ဌာန်၊ သတိန္ဒြေ၊ သတိဗိုလ်၊ သမ္မာသတိ မဂ္ဂင်ခေါ်သော သတိစေတသိက်၊</p> <p>စာမျက်နှာ-398 <hr> ၂။ ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင် = ဝီမံသိဒ္ဓိပါဒ်၊ ပညိန္ဒြေ၊ ပညာဗိုလ်၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိ မဂ္ဂင်ခေါ်သော ပညာစေတသိက်(တစ်နည်း) ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိအစရှိသော ပညာဝိသုဒ္ဓိ ၅- ပါး၊ အနုပဿနာဉာဏ် ၃-ပါးနှင့် ဝိပဿနာဉာဏ် ၁၀-ပါးသည် ဓမ္မဝိစယ သမ္ဗောဇ္ဈင် မည်၏။</p> <p>၃။ ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင် = သမ္မပ္ပဓာန် ၄-ပါး၊ ဝီရိယိဒ္ဓိပါဒ်၊ ဝီရိယိန္ဒြေ၊ ဝီရိယဗိုလ်၊ သမ္မာဝါယာမခေါ်သော ဝီရိယစေတသိက်၊</p> <p>၄။ ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင် = ကာယဂတာသတိ (ထွက်သက်ဝင်သက်) စသည်ကို တည်ထောင်မိ၍ ထင်မှုမြင်မှု တိုးပွားလာသောအခါ ဝမ်းမြောက်ခြင်း နှစ်သက်ခြင်း ပီတိစေတသိက်၊</p> <p>၅။ ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင် = စိတ်မငြိမ်သက်မှု၊ စိတ်အကြံများမှုကြောင့် ဖြစ်သော ကိုယ်စိတ် ပူပန်ခြင်းများ၏ ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊</p> <p>၆။ သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင် = သမာဓိန္ဒြေ၊ သမာဓိဗိုလ်၊ သမာဓိမဂ္ဂင် ဟူသော သမာဓိတရား၊</p> <p>၇။ ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင် = ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်တွင်း၌ အချိုးအစားမကျ နိုင်သေး၍ ကြောင့်ကြစိုက်ရသော ဗျာပါဒ အမှုများစွာရှိသည်၊ အချိုးအစားကျလာသော အခါ၌ ကြောင့်ကြစိုက်ရမှု ကင်းရှင်းလာခြင်း ဟူသော တတြမဇ္ဈတ္တတာ စေတသိက်။</p> <p>စကြာရတနာ (၇)ပါးပြည့်စုံသော စကြာမင်းသည် အတုမရှိသော စည်းစိမ်ကို ခံစားရသကဲ့သို့ ဗောဇ္ဈင်(၇)ပါးပြည့်စုံသော ယောဂီသည်လည်း သာသနာတော် အစီးအပွားတွင် အတုမရှိသော သမဏစည်းစိမ်ကို ခံစားရ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-399 <hr> <h3>(ဆ) မဂ္ဂင် ၈ ပါး</h3> မဂ္ဂင်ဟူသည် ကိလေသာတို့ကို ပယ်သတ်ကြောင်း၊ နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ကြောင်း ဖြစ်သော တရားစုဟု အဓိပ္ပာယ်ရရှိပါသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဖော်ပြလတ္တံ့ ပါအတိုင်း ၈-ပါး ရှိပါသည် -<br> ၁။ သမ္မာဒိဋ္ဌိ = မှန်သောအယူအမြင်၊<br> ၂။ သမ္မာသင်္ကပ္ပ = မှန်သောအကြံ၊<br> ၃။ သမ္မာဝါစာ = မှန်သောစကား၊<br> ၄။ သမ္မာကမ္မန္တ = မှန်သောအမှုအလုပ်၊<br> ၅။ သမ္မာအာဇီဝ = မှန်သောအသက်မွေးဝမ်းကျောင်း၊<br> ၆။ သမ္မာဝါယာမ = မှန်သောအားထုတ်မှု၊<br> ၇။ သမ္မာသတိ = မှန်သောအောက်မေ့မှု နှလုံးသွင်းမှု၊<br> ၈။ သမ္မာသမာဓိ = မှန်သော တည်ကြည်မှု စူးစိုက်မှု၊</p> <h3>မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးဖြစ်ပေါ်ပုံ</h3> <p>သက္ကာယဒိဋ္ဌိစသော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ(အယူမှား) နိုင်ငံကြီးကိုဖျက်ဆီးပြီး သစ္စာလေးပါး အလင်းတရားကို မြင်နိုင်သော သမ္မာဒိဋ္ဌိ အယူရှိသူ၌ ဝဋ်ဒုက္ခမှ ထွက်မြောက် ကြောင်း အကြံအစည်မျိုး၊ သတ္တဝါတပါးကို မပျက်စီးစေလိုသော အကြံအစည်မျိုး၊ သတ္တဝါတပါးကို မပင်ပန်းစေလိုသော အကြံအစည်မျိုးဟူသော သမ္မာသင်္ကပ္ပ အကြံသာဖြစ်သည်။ ယင်းသမ္မာသင်္ကပ္ပ အကြံအစည်မျိုး ရှိသောသူသည် ဝစီဒုစရိုက်တို့မှ လွတ်ကင်းစင်ကြယ် ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော အပြောအဆို ဝစီကံဟူသော သမ္မာဝါစာတစ်မျိုးကိုသာ ပြောဆိုမည်ဖြစ်ပါသည်။ ဒုစရိုက်ကင်းသော သမ္မာဝါစာ ရှိသူသည် ထို့ထက်ရုန့်ရင်းသော ကာယဒုစရိုက်တို့မှ လွတ်ကင်းစင်ကြယ် ကြည်ညိုဖွယ် ရှိသော ကာယကံအမှု သမ္မာကမ္မန္တ အလုပ်မျိုးကိုသာ ပြုလုပ်မည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>အမြင်များ အကြံအစည်များ ကာယကံများ ဝစီကံများ စင်ကြယ်လျက်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ယုတ်ညံ့သော အသက်မွေးမှုများကို ပြုလုပ်တော့မည်မဟုတ်သည့်အတွက် သမ္မာအာဇီဝဖြစ်လာပါသည်။ အမြင် အကြံ ကာယကံ ဝစီကံနှင့် အသက်မွေးမှု စင်ကြယ်သော် ဝီရိယသာ အမြဲတည်သောကြောင့် သမ္မာဝါယာမ ဖြစ်လာရပြန်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-400 <hr> ထိုအခါ သီလ သမာဓိ ပညာအမှုတို့၌ စွဲမြဲသော သမ္မာသတိ မဂ္ဂင် နှင့် သမ္မာသမာဓိ မဂ္ဂင်တို့လည်း ဆက်ကာ ဆက်ကာ တည်ရှိလာရပါသည်။</p> <h3>မဂ္ဂင် ၈-ပါးကို သိက္ခာ ၃-ပါးဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ</h3> <p>မဂ္ဂင် ၈-ပါးတွင် သမ္မာဝါစာ သမ္မာကမ္မန္တနှင့် သမ္မာအာဇီဝ ၃-ပါးသည် သီလတရားစုဖြစ်ပါသည်။ သမ္မာဝါယာမ၊ သမ္မာသတိ၊ သမ္မာသမာဓိ ၃-ပါးသည် သမာဓိတရားစုဖြစ်ပါသည်။ သမ္မာဒိဋ္ဌိ သမ္မာသင်္ကပ္ပ ၂-ပါးသည် ပညာတရားစု ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤ၌ သီလဟူသည် အာဇီဝဋ္ဌမကသီလကို ဆိုလိုပါသည်။ ယင်းသည်လည်း လူတို့၏ အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ၊ ရဟန်းတို့၏ အာဇီဝဋ္ဌမကသီလဟူ၍ (၂)မျိုးရှိရာ မိစ္ဆာဇီဝနှင့်တကွ ကာယဒုစရိုက်၃-ပါး(ပါဏာတိပါတ-အဒိန္နာဒါန-ကာမေသုမိစ္ဆာ စာရ)နှင့် ဝစီဒုစရိုက် ၄-ပါး(မုသာဝါဒ-ပိသုဏဝါစာ-ဖရုသဝါစာ-သမ္ဖပ္ပလာပ)ဟူသော ဒုစရိုက်တရားများလုံခြုံလျှင် လူတို့အတွက် အာဇီဝဋ္ဌမက သီလလုံခြုံသည် မည်ပါသည်။ ရှစ်ပါးသီလ ကိုးပါးသီလ ဆယ်ပါးသီလများကား ထိုအာဇီဝဋ္ဌမက သီလ၌ အမွှမ်းတင်သီလ၊ အရောင်တင်သီလစုများသာ ဖြစ်ပါသည်။ သိက္ခာပုဒ် ပညတ်ချက် ၂၂၇-သွယ်လုံခြုံလျှင် ရဟန်းများအတွက် အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ လုံခြုံသည် မည်ပါသည်။ ယင်းဆိုင်ရာသီလများကို လုံခြုံအောင် ထိန်းနေသူများသည် သမ္မာဝါစာ သမ္မာကမ္မန္တ သမ္မာအာဇီဝ မဂ္ဂင်ဖောင် စီးနေသူများပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>သီလမဂ္ဂင်များပြည့်စုံပြီးနောက် ကာယဂတာသတိ (ထွက်သက်ဝင်သက်) ကို တည်ထောင်ပြီး သမထလမ်းသို့ မလိုက်ဘဲ ဝိပဿနာလမ်း သက်သက်ကို လိုက်လျှင် အားထုတ်လျှင် သုဒ္ဓဝိပဿနာယာနိကလမ်းကို လိုက်နေသူ ဖြစ်ပါသည်။ ကာယဂတာသတိ တည်ထောင်ပြီး ဈာန် သမာပတ် လမ်းစဉ်ကို လိုက်ပြီးမှ ဝိပဿနာလမ်းသို့ တင်၍ အားထုတ်ပြန်လျှင် သမထဝိပဿနာယာနိကလမ်းကို လိုက်သူများဖြစ်ပါသည်။ ယင်းလမ်းကြောင်း နှစ်ကြောင်းလုံးကို လိုက်နေသူသည် သမ္မာဝါယာမ၊ သမ္မာသတိ၊ သမ္မာသမာဓိ မဂ္ဂင်ဖောင်ကြီးကို စီးနေသူများပင် ဖြစ်ပါသည်။ ယင်း သီလ၊ သမာဓိ မဂ္ဂင်နှင့် ပြည့်စုံလျှင် ထိုက်သည်အားလျော်စွာ ပညာကိစ္စလည်း ပြီးစေနိုင်သောကြောင့် သမ္မာဒိဋ္ဌိသမ္မာသင်္ကပ္ပ မဂ္ဂင်ဖောင်ကြီးကိုလည်း စီးနေကြသူများပင် ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-401 <hr> <h3>အခန်း (၅)</h3> <h3>သစ္စာ(၄)ပါးတရား</h3> <p>သစ္စာ (၄)ပါး တရားကို ဗာရာဏသီပြည် မိဂဒါဝုန်တော၌ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ဟောကြားတော်မူခဲ့၏။ မြတ်စွာဗုဒ္ဓ ဟောကြားသမျှ ဒေသနာအားလုံးသည် သစ္စာ (၄)ပါးနှင့် လွတ်သော တရားမရှိပေ။</p> <h3>ဒုက္ခသစ္စာ</h3> <p>ဒုက္ခသစ္စာ (ဆင်းရဲခြင်းအမှန်တရား)ဆိုသည်မှာ ဘဝအသစ် ဖြစ်ရခြင်းကြောင့် ဆင်းရဲခြင်း၊ အိုရခြင်းဆင်းရဲ၊ နာရခြင်းဆင်းရဲ၊ သေရခြင်းဆင်းရဲတို့အပြင် စိုးရိမ် ပူဆွေးခြင်း၊ ငိုကြွေးခြင်း၊ ကိုယ်ဆင်းရဲခြင်း၊ စိတ်ဆင်းရဲခြင်း၊ ပြင်းစွာပူပန်ခြင်းစသော ဆင်းရဲခြင်းအပေါင်းကို ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းအပြင် မချစ်မနှစ်သက်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်အာရုံတို့နှင့် တွေ့ဆုံယှဉ်တွဲရခြင်းဆင်းရဲ၊ ချစ်ခင်နှစ်သက်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ် အာရုံတို့နှင့်ကွဲကွာရခြင်းဆင်းရဲ၊ လိုချင်လျက် မရခြင်းဆင်းရဲ၊ အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့် ငါ၊ ငါ့ဟာ စသည်ဖြင့် စွဲလမ်းတတ်သော ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ (ခန္ဓာငါးပါး)ကို ရရှိခြင်း ဆင်းရဲ စသောဆင်းရဲခြင်းမျိုး အားလုံးကို ဒုက္ခသစ္စာဟု ခေါ်ဆိုပါသည်။</p> <p>လောကီနယ်ပယ် လူ တိရစ္ဆာန် စသည်တို့၏ ဘဝသက်တမ်း တလျှောက်တွင် သာယာပျော်ရွှင်မှုဟု ဆိုအပ်သော လောကီချမ်းသာခြင်းများနှင့် လောကီဈာန် ချမ်းသာတို့သည်ပင် ဒုက္ခ(ဆင်းရဲခြင်း)ဟူ၍ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဟောကြားတော်မူခဲ့လေသည်။ ဒုက္ခသဘောကို ၃-မျိုး ခွဲခြား မှတ်သားနိုင်သည်၊<br> (၁) သာမန်ဆင်းရဲခြင်းသဘော ဒုက္ခဒုက္ခ၊<br> (၂) ဖောက်ပြန်ပျက်စီးမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ရသော ဝိပရိဏာမဒုက္ခ၊<br> (၃) ပြုပြင်စီရင်ခြင်းခံရသည့် သဘော သင်္ခါရဒုက္ခ။</p> <p>လောကတွင် တွေ့ကြုံခံစားကြရသော ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း၊ အိုရခြင်း၊ နာရခြင်း၊ သေရခြင်း၊ မချစ်မနှစ်သက်အပ်သော သတ္တဝါသင်္ခါရတို့နှင့် အတူတကွ ပေါင်းယှဉ်ရခြင်း ချစ်နှစ်သက်အပ်သော သတ္တဝါသင်္ခါရတို့နှင့် ကွေကွင်းခွဲခွါရခြင်း၊ မိမိလိုအင်ဆန္ဒ<br> <br>စာမျက်နှာ-402 <hr> မပြည့်၀ခြင်း၊ စိုးရိမ်ပူဆွေးရခြင်း၊ ငိုကြွေးရခြင်း၊ စိတ်နှလုံး မသာယာခြင်း စသည့် ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ငြိုငြင်ပင်ပန်းခြင်းတို့သည် သာမန်ဆင်းရဲခြင်း အနက်သဘော ရှိသော ဒုက္ခဒုက္ခတွင် အကျုံးဝင်လေသည်။</p> <p>ပျော်ရွှင်သော စိတ်နှလုံး၊ ချမ်းသာသော ဘဝအခြေတို့သည် အစဉ်ထာဝရ တည်မြဲ ခိုင်ခံ့ကြသည်မဟုတ်ပေ၊ အနှေးနှင့်အမြန် တမျိုးတဖုံ ပြောင်းလဲတတ်သည် သာဖြစ်သည်၊ ဤကဲ့သို့ ပြောင်းလဲသောအခါ နာကျင်ခြင်း၊ ဆင်းရဲခြင်း၊ စိတ်မချမ်း မြေ့ခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်ရ၏။ ဤသို့ဖောက်ပြန် ပြောင်းလဲခြင်းမှ ဖြစ်ပေါ်လာသော ဆင်းရဲဒုက္ခကို ဝိပရိဏာမဒုက္ခဟု ခေါ်သည်။</p> <p>သင်္ခါရဒုက္ခကို နားလည်သဘောပေါက်ရန် သတ္တဝါ, ပုဂ္ဂိုလ်, ငါ ဟူသော သဘောတရားများ၏ အရင်းအမြစ်ကို နားလည်ရန် လိုအပ်ပေသည်။ သတ္တဝါ, ပုဂ္ဂိုလ်, ငါ ဆိုသည်မှာ အစဉ်အမြဲ ပြောင်းလဲဖြစ်ပျက်နေသော ရုပ်နာမ်တို့၏ အစုအဝေး ခန္ဓာငါးပါးပင် ဖြစ်သည်၊ ငါးပါးသော စွဲလမ်းတပ်မက်မှု အစုအဝေး (ပဉ္စပါဒါနက္ခန္ဓာ)သည် ဒုက္ခဆင်းရဲခြင်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သတ္တဝါသည် ခန္ဓာငါးပါး၊ ခန္ဓာငါးပါးသည် ဒုက္ခဆင်းရဲဖြစ်သည်။</p> <p>သတ္တဝါ လူ ငါ ဟူသော ခန္ဓာငါးပါးသည် မတည်မြဲ၊ အစဉ်ဖောက်ပြန် ပြောင်းလဲလျက်ရှိ၏။ မတည်မြဲသမျှသည် ဒုက္ခဆင်းရဲပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ဤဒုက္ခသစ္စာကို ကောင်းစွာသဘောပေါက်ရန် နားလည်ရန် အလွန်အရေး ကြီးပါသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဗုဒ္ဓဟောကြားတော်မူသည့်အတိုင်း ဒုက္ခဆင်းရဲ ခြင်းကို မြင်သောသူသည် ဆင်းရဲဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကိုလည်း မြင်၏။ ဆင်းရဲချုပ်ရာ (နိဗ္ဗာန်)ကိုလည်း မြင်၏။ ဆင်းရဲချုပ်ရာ (နိဗ္ဗာန်)သို့ သွားရာလမ်းကြောင်း ရောက် ကြောင်း အကျင့်ကိုလည်း မြင်၏။ ထိုသို့ မြင်နိုင်သောကြောင့် ဒုက္ခသစ္စာကို ကောင်းစွာ သဘောပေါက်နားလည်ရန် အလွန် အရေးကြီးပါသည်။</p> <h3>သမုဒယသစ္စာ</h3> <p>သမုဒယသစ္စာ- အရိယာတို့ သိမြင်အပ်သည့် ဆင်းရဲဖြစ်ကြောင်း အမှန်တရား ဆိုသည်မှာ ကာမဂုဏ်၌ တပ်မက်ခြင်း ကာမတဏှာ၊ ဘဝ၌ တပ်မက်ခြင်း ဘဝ တဏှာ၊ ဘဝပြတ်ခြင်း၌ တပ်မက်ခြင်း ဝိဘဝတဏှာ ဟူသော တဏှာသုံးပါးဖြစ်၏။ ထိုတဏှာသုံးပါးသည် တဖန် ဘဝသစ်ကို ဖြစ်စေတတ်၏။ နှစ်သက် တပ်မက်စွဲလမ်း<br> <br>စာမျက်နှာ-403 <hr> ခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၏။ ထိုထိုဘဝ ထိုထိုအာရုံ၌ ပျော်မွေ့လေ့ရှိ၏။ ထိုတပ်မက်မှု တဏှာ၊ ရမ္မက်၊ လောဘ၊ တောင့်တမှုသည် သတ္တဝါတို့၏ ဘဝခန္ဓာ အစဉ်အဆက် ဖြစ်ရေးကို ဖန်တီးပေးလေသည်။</p> <p>ထိုတဏှာသည် ကာမဂုဏ်စည်းစိမ် ပစ္စည်းဥစ္စာ ရတနာနှင့် တန်ခိုးအာဏာ တို့ကို စွဲလမ်းတပ်မက်သော သဘောရှိသည်သာမက စိတ်ကူးစိတ်သမ်း အထင် အမြင်သဘော အယူအဆတွေးတောချက် ယုံကြည်ချက်တို့ကို စွဲလမ်းဆုပ်ကိုင်ထား ခြင်းလည်း တဏှာတွင် အပါအဝင် ဖြစ်လေသည်၊ ကမ္ဘာလောကတွင် အန်တု ဖက်ပြိုင်ဘေးဒုက္ခဆိုင်လေသမျှသည် ဤကိုယ်ကျိုးရှုတဏှာမှ ဖြစ်ပွားပေါ်ပေါက် လာခြင်းသာ ဖြစ်ပါသည်၊ ကမ္ဘာ့ပြဿနာအရပ်ရပ်နှင့် ဆင်းရဲဒုက္ခအပေါင်းတို့သည် အတ္တဟိတ ကိုယ်ကျိုးရှု လောဘရမ္မက်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာရလေသည်၊</p> <p>ဘဝတည်ရှိစေလိုသော၊ ဘဝကို ဆက်လက်စေလိုသော၊ တစ်ဘ၀ပြီး တစ်ဘဝ ထပ်ခါထပ်ခါဖြစ်စေလိုသော အာသာဆန္ဒ စေတနာ ဇော ရမ္မက်တဏှာသည် ဤကမ္ဘာတွင် အင်အားအကြီးမားဆုံး ဖြစ်သည်။ ရူပကာယသည် အမှုကိစ္စ အားလုံး ဆောင်ရွက်မှုရပ်စဲ၍ သေဆုံးခြင်းသို့ရောက်ပြီဟု ဆိုရသောအခါတွင် ဤတဏှာ၏ စွမ်းအင်အဟုန်သည် ရပ်တန့်မှုမရှိဘဲ အခြားရုပ်သန္တာန်တစ်ခု၌ ဆက်လက်၍ ထင်ရှားပြပြန်လေသည်။ ဤသို့ဖြင့် ဘဝသစ်ကို တဖန် ဖြစ်ပေါ် လာစေပြန်ပါသည်။</p> <p>ဘဝတည်ရှိရန်နှင့် ဘဝဖြစ်ပေါ်ရန် စွဲလမ်းသော တဏှာရှိနေသမျှ သံသရာ စက်ရဟတ်သည် ကျင်လည်မြဲ ကျင်လည်နေမည်သာ ဖြစ်သည်၊ ယင်း စက်ရဟတ်ကို ခုတ်မောင်းနေသည့် အင်အားတည်းဟူသော ဤ “တဏှာ”ကို “အမှန်တရားသစ္စာ (နိဗ္ဗာန်)”ကို မျက်မှောက်ပြုသော မဂ်ပညာဖြင့် ဖြတ်တောက်ပစ်နိုင်မှသာ ဤသံသရာ စက်ရဟတ်သည် အလည်ရပ်နိုင်တော့မည်ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>နိရောဓသစ္စာ</h3> <p>နိရောဓသစ္စာ-အရိယာတို့သည် သိအပ်သော ဆင်းရဲမှု ချုပ်ငြိမ်းခြင်းအမှန် တရားဆိုသည်မှာ တဏှာ၏ အကြွင်းမဲ့ ပျက်ပြယ်ချုပ်ငြိမ်းခြင်း၊ ထိုတဏှာကို စွန့်ခြင်း၊ ဝေးစွာစွန့်ခြင်း၊ ဆုပ်ကိုင်မထားဘဲ လွှတ်လိုက်ခြင်း၊ တွယ်တာမှု ကင်းခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ထိုတဏှာ၏ ချုပ်ခြင်းကို နိရောဓနိဗ္ဗာန်ဟု ခေါ်ဆိုပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-404 <hr> နိရောဓနိဗ္ဗာန်ဆိုသည်မှာ တဏှာ၏ လုံးဝချုပ်ငြိမ်းခြင်း၊ စွန့်ပစ်ခြင်း၊ လက်လွှတ် ခြင်း၊ တဏှာကျွန်ဘဝမှ လွတ်မြောက်ခြင်း၊ တဏှာမှ ထွက်မြောက်ခြင်း၊ တဏှာမှ စွန့်ခွာ ခွဲထွက်ခြင်း၊ ပြုပြင်စီရင်အပ်သော အရာအားလုံးတို့ ငြိမ်းအေးစေခြင်း၊ ကိလေသာ အညစ်အကြေးဟူသမျှ စွန့်လွှတ်ခြင်း၊ တဏှာကို ငြိမ်းသတ်ခြင်းကို ခေါ်ပါသည်။</p> <p>တဏှာ၏ ကုန်ရာ၊ အမျက်ဒေါသကုန်ရာ၊ တွေဝေမိုက်မဲခြင်း ကုန်ရာကို အကြောင်းတရားတို့ မပြုပြင် မစီရင်အပ်သောတရား (အသင်္ခတ) နိဗ္ဗာန်ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ဥပါဒါနက္ခန္ဓာငါးပါးတို့၌ စွဲလမ်းတောင့်တ တပ်မက်မှုကို စွန့်ပယ်ခြင်း၊ ဖြိုဖျက် ခြင်း၊ ဒုက္ခ၏ ချုပ်ငြိမ်းခြင်း၊ ခန္ဓာအစဉ်နှင့် ဘဝချုပ်ငြိမ်းခြင်း (ဘဝနိရောဓ) သည် နိဗ္ဗာန်ဖြစ်သည်။</p> <p>နိဗ္ဗာန်တွင် ပထဝီ၊ အာပေါ၊ တေဇော၊ ဝါယော ဟူသော ဓာတ်ကြီး (၄)ပါး မရှိ၊ အလျား၊ အနံ၊ အနု၊ အကြမ်း၊ အကောင်း၊ အဆိုး၊ အမည်နာမ၊ ရုပ်သဏ္ဌာန် စသည့်သဘောတို့သည် လုံးဝပျက်ပြုန်းကုန်၏။ ဤကမ္ဘာလည်း မမည်၊ အခြား ကမ္ဘာလည်း မဟုတ်၊ လာခြင်း၊ သွားခြင်း၊ ရပ်တည်ခြင်း၊ သေဆုံးခြင်း၊ မွေးဖွားခြင်း မရှိ၊ အာရုံဝတ္ထုဟူ၍လည်း မတွေ့ရတော့ပေ။</p> <p>အစဉ်အမြဲတည်ရှိ၍ မဖောက်မပြန် မပြောင်းလဲခြင်း သဘောရှိသော ပရမတ္ထ သစ္စာသည် နိဗ္ဗာန်မည်၏။ နိဗ္ဗာန်သည် သစ္စာတကာတို့၏ အထွတ်အထိပ် အန္တိမသစ္စာဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်၏ နောက်ကွယ်၌ သို့မဟုတ် နောက်ဆက်တွဲအဖြစ် မည်သည့်အရာမျှ မရှိနိုင်တော့ပေ။ နိဗ္ဗာန်သည် ဘဝကွယ်လွန်ပြီးမှသာ ရောက်ရှိ နိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ ဤပစ္စုပ္ပန် (လက်ရှိအသက်တည်ဆဲ) ဘဝ၌ပင် မျက်မှောက် ပြုနိုင်ပေသည်။ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုပြီး သူသည် ကမ္ဘာတွင် စိတ်အချမ်း သာဆုံးပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်လေတော့သည်။</p> <p>မဂ္ဂင်ခရီးလမ်းကြောင်းအတိုင်း စိတ်လက်ရှည်စွာ ပြင်းစွာသော ဝီရိယဖြင့် လျှောက်သွားပြီးနောက် ကိုယ်တိုင် စင်ကြယ်စေရန် ကျင့်ကြံ အားထုတ်၍ လိုအပ်သော သီလ သမာဓိ ပညာနှင့် ပြည့်စုံစေပါလျှင် မည်သူမဆို တနေ့တွင် ကိုယ်တွင်း၌ပင် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-405 <hr> <h3>မဂ္ဂသစ္စာ</h3> မဂ္ဂသစ္စာ-အရိယာတို့သည် သိမြင်အပ်သော ဆင်းရဲချုပ်ငြိမ်းခြင်းသို့ ရောက် စေတတ်သည့် လမ်းမှန်ဆိုသည်မှာ မှန်စွာ မြင်ခြင်း၊ မှန်စွာ ကြံခြင်း၊ မှန်စွာ ပြောခြင်း၊ မှန်စွာပြုလုပ်ခြင်း၊ မှန်စွာ အသက်မွေးခြင်း၊ မှန်စွာ အားထုတ်ခြင်း၊ မှန်စွာ သတိရခြင်း၊ မှန်စွာ စူးစိုက်တည်ကြည်ခြင်းဟူသော အင်္ဂါရှစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည့် အရိယမဂ်ပင်ဖြစ်သည်။ ဒုက္ခချုပ်ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ညွှန်ပြသောလမ်းကို မဂ္ဂင်လမ်းဟု ခေါ်သည်၊ အစွန်းနှစ်ဖက်ကို ဖယ်ရှားသော လမ်းလည်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ပထမအစွန်းမှာ ယုတ်ညံ့သော သာမန်လူတို့၏ အလေ့ဖြစ်သော အကျိုး ကျေးဇူးမရှိသော ကာမဂုဏ်အာရုံကို လိုက်စားမြူးထူးပျော်ပါးခြင်းအားဖြင့် ချမ်းသာမှုကို ရှာဖွေခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ဒုတိယအစွန်းမှာ ဆင်းရဲခြင်းကို ဖြစ်စေသော အရိယာသူတော်ကောင်းတို့နှင့် မထိုက်တန်သော မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ရရန်အတွက် အကျိုးကျေးဇူးမရှိသော မိမိကိုယ်ကို နှိပ်စက်ညှဉ်းဆဲ၍ ကြိုးပမ်းအားထုတ်ရသော ကျင့်စဉ် အမျိုးမျိုးအားဖြင့် ချမ်းသာ မှုကို ရှာဖွေသောနည်းဖြစ်သည်။</p> <p>ဤအစွန်းနှစ်ပါးသည် အချည်းနှီး၊ အကျိုးမရှိ၊ မဂ်ဖိုလ်ရရန် နည်းမှန် လမ်းမှန်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ကြောင်း သိရှိတော်မူသော ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ထိုအစွန်း၂-ပါးမှ လွတ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ ညွှန်ပြသော အလယ်လမ်းမှန်ကို ကိုယ်တော် တိုင် စမ်းသပ်တွေ့ရှိခဲ့ပေသည်။ ထိုလမ်းကား အင်္ဂါရှစ်ပါးရှိသော မဂ္ဂင်လမ်း ဖြစ်သည်။ ဗုဒ္ဓဒေသနာတော်အားလုံးသည် ဤမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးတရားတွင် တနည်းနည်းဖြင့် အကျုံးဝင်လေသည်။ ထို့ကြောင့် ဤမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးတရားကို ဒေသနာအားလုံး၏ အဆီအနှစ်ဟု ခေါ်ဆိုနိုင်ပေသည်။</p> <p>ထိုမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးတွင်-</p> <p>၁။ သမ္မာဝါစာ (မှန်သောစကားကို ပြောဆိုမှု) ဆိုသည်မှာ မဟုတ်မမှန် ပြောဆိုခြင်းကို မရှောင်ကြဉ်ခြင်း၊ စိတ်ဝမ်းကွဲပြား မညီမညွတ်ဖြစ်စေ၍ မုန်းတီးခြင်း၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်းကို ဖြစ်စေသည့် အမနာပစကား၊ ကုန်းချောစကားတို့ကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော ရိုင်းစိုင်းသော ရင့်သီးသော အကျိုးယုတ် စေမည်ဖြစ်သော ဆဲရေးတိုင်းထွာခြင်း စသော စကားတို့မှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၊</p> <p>စာမျက်နှာ-406 <hr> အချည်းအနှီးဖြစ်သော သိမ်ဖျင်းသော အဓိပ္ပာယ်မဲ့ စကားပြောခြင်းနှင့် စကား ရောင်း၊ စကားဝယ် ပြုလုပ်ခြင်း အတင်းပြောခြင်းတို့မှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>၂။ သမ္မာကမ္မန္တ(မှန်သောပြုလုပ်မှု) ဆိုသည်မှာ လောကကျင့်ဝတ်ကို ထိန်းသိမ်း၍ သဘောထား မြင့်မြတ်စွာဖြင့် ငြိမ်းချမ်းစွာ နေထိုင်ဆောင်ရွက်နိုင်မှုပင် ဖြစ်သည်။ သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ ခိုးယူခြင်း၊ မရိုးသားစွာ ပြုမူဆက်ဆံခြင်း၊ မတရားသော ကာမဂုဏ် ခံစားခြင်းတို့မှ ရှောင်ကြဉ်၍ အခြားသူများကိုလည်း ရှောင်ကြဉ်စေရန် ကူညီစောင်မ တိုက်တွန်းခြင်းပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>၃။ သမ္မာအာဇီဝ (မှန်သောအသက်မွေးမှု) ဆိုသည်မှာ လိမ်လည် ကောက် ကျစ်ခြင်း၊ တိရစ္ဆာန်များကို သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ အဆိပ်၊ သေရည်၊ သေရက်၊ လက်နက် ခဲယမ်းမီးကျောက် စသည်တို့ကို ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားခြင်း သူတပါးအား ဘေးအန္တရာယ် ဖြစ်စေမည့် လုပ်ငန်းဆောင်တာများဖြင့် အသက် မွေးဝမ်းကျောင်းမှုကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>(ဤဖော်ပြပါ သုံးပါးသည် သီလဖြစ်သည်၊ ထိုသီလသည် အထက်တန်း လောကုတ္တရာ လုပ်ငန်းများအတွက် မရှိမဖြစ်သော အခြေခံတရား ဖြစ်သည်။ သီလအခြေခံမပါဘဲ မည်သည့် လောကုတ္တရာ အဆင့်အတန်းကိုမျှ တက်လှမ်း ပေါက်ရောက်နိုင်မည်မဟုတ်ချေ။)<br> ၄။ သမ္မာဝါယာမ (မှန်သောအားထုတ်ခြင်း) ဆိုသည်မှာ -</p> <p>(က) ဆိုးသွမ်းညစ်ညမ်း၍ မွန်မြတ်ခြင်းမရှိသော ကာယကံမှု ဝစီကံမှု မနောကံမှုများ မဖြစ်ပေါ်စေရန်၊<br> (ခ) ဖြစ်ပြီးသော ထိုအမှုဆိုးများကို ဖယ်ရှားပစ်ရန်၊<br> (ဂ) မဖြစ်သေးသော သန့်စင်မွန်မြတ်သည့် ကာယကံမှု၊ ဝစီကံမှု၊ မနောကံမှုများဖြစ်ပေါ်လာစေရန်၊<br> (ဃ) ဖြစ်ပြီးသော ထိုစိတ်ကောင်းများ၊ အပြုအမူများ ပိုမိုတိုးတက် ပွားများစေရန် ပြင်းပြသောဆန္ဒဖြင့် ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-407 <hr> ၅။ သမ္မာသတိ (မှန်သောအောက်မေ့မှတ်သားမှု) ဆိုသည်မှာ ကိုယ်တွင်း၌ ဖြစ်ပျက် လှုပ်ရှားနေခြင်းများ (ကာယ)၊ တွေ့ထိခံစားရမှုများ (ဝေဒနာ)၊ စိတ်တွင် ဖြစ်ပျက် လှုပ်ရှားနေခြင်းများ (စိတ္တ)နှင့် စိတ်ကူးကြံစည်မှု၊ တွေးတောယူဆမှု များနှင့် အကြောင်းခြင်းရာများ (ဓမ္မ)ကို အပတ်တကုတ် လုံ့လပြု၍ စေ့ငုစွာ မလွတ်စေဘဲ စောင့်ကြပ်ကြည့်ရှု သတိပြုနေခြင်းပင်ဖြစ်ပါသည်။ ကာယ၊ ဝေဒနာ၊ စိတ္တ၊ ဓမ္မတို့ကို ရှုမှတ်ခြင်းသတိသည် သမ္မာသတိပေတည်း။</p> <p>၆။ သမ္မာသမာဓိ (မှန်သောတည်ငြိမ်မှု) ဆိုသည်မှာ - ပထမဈာန်အဆင့်တွင် ဝတ္ထုကာမ၊ ကိလေသာကာမတို့မှ ကင်းဆိတ်သည့်အတွက် ကာမဂုဏ်၌ အလိုရှိခြင်း၊ မကောင်းကြံခြင်း၊ စိတ်ရောကိုယ်ပါ ထိုင်းမှိုင်းညှိုးနွမ်းခြင်း၊ စိတ်မငြိမ်မသက် ပျံ့လွင့်ခြင်း၊ ယုံမှားတွေးတောခြင်း စသော နီဝရဏတရားတို့ကို ပယ်ဖျောက်ပြီး ဖြစ်ရကား အနည်းငယ်သော ကြံစည်မှု စဉ်းစားမှုများနှင့်သာ နှစ်သိမ့်ချမ်းသာခြင်း (ပီတိသုခ) တို့ကို ခံစားရသည်။</p> <p>ဒုတိယဈာန်အဆင့်တွင် ကြံစည်မှု၊ စဉ်းစားမှု စသည့် ဉာဏ်လှုပ်ရှားမှု အားလုံး တို့ကို ဖိနှိပ်လျက် စိတ်ကို စိတ်တွင်သာ စူးစိုက်ထားခြင်းအားဖြင့် ကြည်လင်တည် ငြိမ်စေလျက် ပီတိနှင့်သုခတို့ကို ဆက်လက်ခံစားရသည်။</p> <p>တတိယဈာန်အဆင့်သို့ ရောက်သောအခါ ထင်ရှားစွာခံစားရသော နှစ်သိမ့်မှု ပီတိကိုပင် စွန့်ပစ်လျက် စိတ်၏ချမ်းသာမှု တစ်ခုတည်းကို ခံစားကာ အညီအမျှ ရှုလျက် သိလျက်သာ နေတော့သည်။</p> <p>စတုတ္ထဈာန်အဆင့်တွင်မူ ခံစားမှုအားလုံးကို စွန့်လွှတ်လိုက်ပြီး ချမ်းသာ ဆင်းရဲ၊ ဝမ်းသာခြင်း၊ ဝမ်းနည်းခြင်း ကင်းစွာ အညီအမျှ (ဥပေက္ခာ) ရှုလျက် သတိရှိစွာ နေတတ်သည်။</p> <p>(ဤမှန်သော အားထုတ်မှု၊ မှန်သော အောက်မေ့မှတ်သားမှု၊ မှန်သောတည်ငြိမ်မှု ၃-ပါးသည် စိတ်ကိုဆုံးမသွန်သင်သည့် သိက္ခာရပ်များဖြစ်သည်၊ သမာဓိတွင် အကျုံးဝင်ပါသည်။</p> <p>၇။ သမ္မာသင်္ကပ္ပ (မှန်သောကြံစည်မှု) ဆိုသည်မှာ - ကိုယ်ကျိုးကို စွန့်လွှတ် လိုခြင်း၊ သတ္တဝါအားလုံးအပေါ်တွင် မေတ္တာစိတ်ထားခြင်း၊ ကြမ်းကြုတ် ရက်စက်သောစိတ် မရှိခြင်း စသည်တို့ဖြစ်သည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-408 <hr> ၈။ သမ္မာဒိဋ္ဌိ (မှန်သောအမြင်) ဆိုသည်မှာ - အကြောင်းအရာများကို မဖောက်မပြန် မှန်ကန်စွာ သိမြင်နားလည်ခြင်းဖြစ်သည်၊ အရိယသစ္စာ ၄-ပါးကို မဖောက်မပြန် မှန်ကန်စွာ သိမြင်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်၊ ဤသို့ ပရမတ္ထတရားကို ထိုးထွင်းသိမြင်ခြင်းသည် ဉာဏ်ပညာအရာတွင် အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>(ဤမှန်သော ကြံစည်မှုနှင့် မှန်သော အမြင်တို့သည် ဉာဏ်ပညာအရာတွင် အကျုံးဝင်လေသည်။)</p> <p>အထက်ဖော်ပြပါ မဂ္ဂင်လမ်းသည် လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးစီ အသီးသီး ကိုယ်တိုင် ကိုယ်ကျ လိုက်နာလေ့လာ ထူထောင် ကျင့်သုံးရမည့် နေထိုင်မှု လမ်းစဉ်ပင်ဖြစ်ပေ သည်။ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ အင်္ဂါသုံးရပ်ကို ပြည့်စုံအောင် ထူထောင်ခြင်းဖြင့် အဆုံးစွန် အေးငြိမ်းခြင်း၊ ချမ်းသာခြင်း၊ လွတ်လပ်ခြင်း ဖြစ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေနိုင်သည့် လမ်းသာ ဖြစ်ပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-409 <hr> <h3>အခန်း (၆) သမထနှင့်ဝိပဿနာ</h3> <h3>သမထဟူသည် အဘယ်နည်း</h3> <p>ကာမစ္ဆန္ဒစသော နီဝရဏတရားတို့ကို ငြိမ်းစေတတ်သောကြောင့် သမာဓိ တရားသည် သမထမည်၏။</p> <h3>စိတ်ကိုပြုပြင်ခြင်းဖြင့် ဣန္ဒြေပြောင်းနိုင်သည်</h3> <p>သမာဓိအလုပ်သည် စိတ်လုပ်ငန်းသက်သက်ဖြစ်၍ သမထခေါ် သမာဓိစိတ် ဖြစ်ပေါ်လာသောအခါ ဣန္ဒြေငါးပါးတို့ တဖြည်းဖြည်း သိမ်းဆည်း၍ ကိုယ်,နှုတ် အမူအရာတို့ပင် ပြောင်းလဲလာတတ်သည်။ စိတ်သည် မိမိယူလိုသော အာရုံတစ်ခု ကိုသာ စွဲမြဲစွာ ယူထားသည်ဖြစ်၍ မိမိယူထားသော အာရုံမှ တပါးသော အာရုံ တို့ကို အလိုမရှိတော့သဖြင့် မလိုက်တော့ပေ၊ အလေးမမူ ဂရုစိုက်၊ မိမိယူထားသော အာရုံတစ်ခုကိုသာ အလေးမူ ဂရုစိုက်သည်။ ထိုအခါ အနည်းအများဆိုသလို သမာဓိ ရှိ, မရှိ ဣန္ဒြေတို့ကို ကြည့်ရှုခြင်းဖြင့် သိနိုင်ပေသည်။</p> <p>ဥပမာ - လောက၌ လူအများတို့ သိနေကြသော စပါးသီးနှံကို ကြည့်ပါ။ စပါးပင်၌ အသီးအနှံ ထွက်လာသောအခါ ရှေးဦးစွာ နို့ရည်ခေါ်သော အနှစ်ရှိစ ပြုလာသည်။ ထိုအခါ စပါးသီးနှံသည် အနည်းငယ် ကိုင်းညွှတ်လာသည်။ နို့ရည် ခေါ်သော အနှစ်သည် တဖြည်းဖြည်း ပြည့်လာခဲ့သော် ရှေးကထက်ပင် တဆင့်တဆင့် ပို၍ ကိုင်းညွတ်လာတော့သည်။ ထို့အတူ သမာဓိအနည်းငယ်ရှိသော သူသည်လည်း ဣန္ဒြေတို့ကို အနည်းငယ်သိမ်းဆည်းလာတတ်သည်၊ တဆင့်ထက် တဆင့် ရင့်ရင့်လာသောအခါ ရှေးကထက်ပင် ပို၍ သိမ်းဆည်းတတ်ကြောင်းကို သိအပ်သည်။</p> <p>ပြခဲ့ပြီးသော ဥပမာ၌ စပါးသီးနှံတို့သည် အနှံတိုင်း ကိုင်းညွှတ်ခြင်း မရှိပေ။ အချို့သောစပါးနှံများကား ထောင်လျက်ပင်ရှိကြသည်။ ကိုင်းညွှတ်သော စပါးသီးနှံ တို့ကား အနှစ်အဆံ ပြည့်ကြသည်။ အနှစ်အဆံ ပြည့်လေလေ ကိုင်းညွှတ် လေလေဖြစ်သည်။ အနှစ်အဆံမပြည့်၍ အဖျင်းရှိသော စပါးနှံများကား အနည်း ငယ်သာကိုင်းညွှတ်သည်။ ဖလံဖြူ ခေါ်သော စပါးသီးနှံပိုးများကျလျှင် လုံးလုံးကို<br> <br>စာမျက်နှာ-410 <hr> ကိုင်းညွှတ်ခြင်း မရှိ ထောင်လျက်ပင်။ ထို့ကြောင့် “အနှစ်ရှိ, မရှိ မြင်ရုံနှင့် သိနိုင်သည်”ဟု ဆိုစမှတ် ပြုကြသည်။ ထို့အတူ “သမာဓိ ရှိ, မရှိ မြင်ရုံနှင့် သိနိုင်သည်”ဟု ဆိုအပ်ပြန်သည်။</p> <h3>သမာဓိ ရှိ, မရှိ သမဏနတ်သားကိုကြည့်</h3> <p>အခါတပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသက်တော်ထင်ရှားရှိတော်မူစဉ်တုန်းက ရဟန်း တပါးသည် တရားအားထုတ်နေသည်တွင် သမာဓိစိတ်ဖြစ်ပေါ်နေ၏။ ထိုသမာဓိ စိတ် ဖြစ်ပေါ်နေစဉ်မှာပင် မဂ်ဖိုလ်မရမီ သေလွန်သွားရှာသည်။ ထိုရဟန်းသည် တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ သမဏနတ်သားဟု ထင်ရှားစွာ ဖြစ်ရလေသည်။ ထိုအခါ ရတနာတို့ဖြင့် တင့်တယ်သော ရွှေဗိမာန်ကြီး၌ အသင့်ရှိနေကြသော နတ်သမီးများက ဝိုင်းရံလျက်ရှိကြသည်။ ထိုနတ်သားကား လူ့ပြည်တုန်းကကဲ့သို့ ဣန္ဒြေကြီးစွာဖြင့် ဦးခေါင်းကို အောက်သို့ စိုက်ကာ မျက်လွှာချလျက် ငြိမ်သက်စွာ နေလေသည်။ ထိုနတ်သား၏အနီးတွင် ရှိနေကြသော နတ်သမီးများသည် နတ်သား၏ ဣန္ဒြေကို ကြည့်၍ အလိုမကျဖြစ်နေကြသည်။ ထိုတွင် ပါးနပ်သော နတ်သမီးတစ်ယောက်က ကိုယ်လုံးပေါ် မှန်ပြင်ကြီးတစ်ခုကိုယူ၍ နတ်သား၏ရှေ့တည့်တည့် မြင်လောက်သော နေရာ၌ ချထားလေသည်။ ထိုသို့ ချထားသောအခါ သမဏနတ်သားသည် မိမိအရိပ်ကို မြင်လိုက်ရသဖြင့် ရဟန်းမဟုတ်တော့ဘဲ နတ်သားဖြစ်နေမှန်း သိတော့သည်။</p> <p>ထိုအခါ နတ်သမီးများနှင့် ရွှေဗိမာန်ကြီးကိုပါ မိမိနှင့်တပါတည်း မြတ်စွာဘုရား ထံမှောက် အရောက်ပြ၍ အကြောင်းစုံကို လျှောက်ထားတော့သည်။ မြတ်စွာဘုရား က- ပရိသတ်တို့အား တရားဟောနေတုန်းဖြစ်သဖြင့် ထိုအကြောင်းကို ပရိသတ် တို့အား သိစေ၍ တရားတော်၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့် သစ္စာလေးပါး တရားတို့ကို ဟောကြားတော်မူသည်။ ထိုသို့ ဟောကြားတော်မူစဉ် သမဏနတ်သားသည် သောတာပန် တည်ရလေသည်။ ထိုသမဏနတ်သားကဲ့သို့ သမာဓိစိတ်ကို ဖြစ်စေ၍ ဣန္ဒြေကို သိမ်းဆည်းနိုင်ကြရန် နည်းယူကြစေလိုပါသည်။</p> <h3>ဝိပဿနာဟူသည်အဘယ်နည်း</h3> <p>ဘုံသုံးပါး၌ ဖြစ်ပေါ်နေသော ရုပ်, နာမ် ခန္ဓာ အဖြာဖြာကို အနိစ္စ, ဒုက္ခ, အနတ္တဟု လက္ခဏာယာဉ်သုံးပါးသို့ တင်၍ ရှုဆင်ခြင်တတ်သောကြောင့် ဝိပဿနာ မည်၏။ မိမိကိုယ်ခန္ဓာရှိ ရုပ်တရား၊ နာမ်တရားတို့ကို လက္ခဏာရေးသုံးပါးဖြင့် ဝိပဿနာရှုရသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-411 <hr> <h3>မြတ်ဗုဒ္ဓကိုယ်တော်တိုင် ဝိပဿနာဘာဝနာကို ချီးမွမ်းတော်မူခြင်း</h3> ကုသိုလ်ကောင်းမှု ဟူသမျှတို့တွင် ဝိပဿနာ ဘာဝနာ ကုသိုလ်သည် အကောင်း ဆုံးဖြစ်၏။ ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်သည် ကုသိုလ်ကောင်းမှုလုပ်သူ ပုဂ္ဂိုလ်အပေါင်းတို့တွင် ဝိပဿနာဘာဝနာကို ပွားများသော ပုဂ္ဂိုလ်အားသာလျှင် ချီးမွမ်းတော်မူဆုံး ဖြစ်၏။</p> <p>ဝိပဿနာ ဘာဝနာသည်ကား အဂ္ဂသာဝက, မဟာသာဝကများနှင့်တကွ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ကိုတော်တိုင် သဘောတူ ချီးမွမ်းတော်မူခဲ့ကြဖူးသည်။ ဝိပဿနာ ဘာဝနာကို သဘောတူ ချီးမွမ်းတော်မူခဲ့ကြပုံကို မူလပဏ္ဏာသ ပါဠိတော် မဟာယမကဝဂ် မဟာဂေါသိင်္ဂသုတ်၌လာသည်ကို အတိုချုပ် သဘောအားဖြင့် ဖော်ပြပေအံ့။</p> <p>အခါတပါး၌ ရှင်သာရိပုတ္တရာ အရှင်မြတ်က အရှင်အာနန္ဒာအား မေးတော်မူ သည်မှာ ဤအင်ကြင်းတောကြီးသည် အပွင့်တို့ဖြင့် တစ်တောလုံး ကြည့်ရှု တင့်တယ် မွေ့လျော်ဖွယ်ရာ ဖြစ်လျက်ရှိ၏။ ထိုမျှ လှပတင့်တယ် ပင်လုံးကျွတ် ပွင့်ကုန်သော အင်ကြင်းတောကြီးကို ပို၍ ကျက်သရေမင်္ဂလာ အဖြာဖြာနှင့် ပြည့်စုံရန် အဘယ်ကဲ့သို့ပြုရသော် ကောင်းမည်ထင်သနည်းဟု မေးတော်မူ၏။</p> <p>(၁) ထိုအခါ အရှင်အာနန္ဒာက- “အရှင်ဘုရား - အစ၏ ကောင်းခြင်း၊ အလယ်၏ ကောင်းခြင်း၊ အဆုံး၏ကောင်းခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသော တရားတော်တို့ကို ဟောပြောနာကြားပြီးကာ ဝိပဿနာ ဘာဝနာကို အားထုတ်ကြပါက ဤလှပ တင့်တယ် ပျော်မွေ့ဖွယ်ဖြစ်သော အင်ကြင်းတောကြီးသည် ပို၍ပင် ကျက်သရေ မင်္ဂလာကို ဆောင်ဖွယ်ဖြစ်ပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>(၂) ထို့နောက် အရှင်ရေဝတကို မေးတော်မူသောအခါ အရှင်ရေဝတက “သမထကို အားထုတ်ကာ ဈာန်ဝင်စားပြီးလျှင် ဝိပဿနာ ဘာဝနာကို ကြိုးစား အားထုတ် နေကြပါလျှင် ဤလှပတင့်တယ် မွေ့လျော်ဖွယ်ဖြစ်သော အင်ကြင်းတောကြီးသည် ပို၍ တင့်တယ် မင်္ဂလာရှိဖွယ် ဖြစ်ပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>(၃) ထို့နောက် အရှင်အနုရုဒ္ဓါ မထေရ်မြတ်ကို မေးတော်မူသော အခါ အရှင်အနုရုဒ္ဓါ မထေရ်မြတ်က “ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ဖြင့် သတ္တဝါအနန္တ၏ ဆင်းရဲဒုက္ခကို ခွဲခြမ်း စိတ်ဖြာ ကြည့်ရှု၍ သံဝေဂဖြစ်ကာ ဝိပဿနာ</p> <p>စာမျက်နှာ-412 <hr> ဘာဝနာကို ပွားများရသော် ဤအင်ကြင်းတောကြီးသည် ပိုမို သာယာကာ ကျက်သရေကို ဆောင်မည် ဖြစ်ပါသည်ဘုရား”ဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>(၄) ထို့နောက် အရှင်မဟာကဿပကို မေးတော်မူသောအခါ “ဓူတင်ကို ဆောင်လျက် ဝိပဿနာ ဘာဝနာတရား အားထုတ် ကြရပါလျှင် ဤပင်လုံးကျွတ် ပွင့်နေသော အင်ကြင်းတောကြီးသည် ပို၍ ကျက်သရေ မင်္ဂလာရှိဖွယ်ရာပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>(၅) ထိုမှတဖန် ရှင်မောဂ္ဂလာန် အလှည့်တွင် အရှင်မောဂ္ဂလာန် ကိုယ်တော် မြတ်ကြီးက လျှောက်ထားသည်မှာ “ဤအင်ကြင်းတောကြီး၌ အဘိဓမ္မာ တရားကို ဆွေးနွေး မေးမြန်း ဖြေဆိုကြပြီးကာ ဝိပဿနာ ဘာဝနာကို ကြိုးစား အားထုတ်ကြပါမူကား ပို၍ တင့်တယ် မွေ့လျော်ဖွယ် ဖြစ်ပါသည် ဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>(၆) ထို့နောက် အရှင်သာရိပုတ္တရာ မထေရ်အား မေးလျှောက်ကြသည်မှာ တပည့်တော်တို့ကား မိမိတို့ဆန္ဒကို ဖြေဆိုခဲ့ပြီးလေပြီ၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ မထေရ်မြတ်၏ ဆန္ဒက အဘယ်ပါနည်း” ဟု မေးကြကုန်၏။ ထိုသောအခါ အရှင်သာရိပုတ္တရာ မထေရ်မြတ်က ဖြေဆိုတော်မူသည်မှာ “စိတ်၏ အလိုသို့ မလိုက်ဘဲ သီလ သမာဓိ၌ တည်ရှိနေလျက် ဝိပဿနာ ဘာဝနာကို အားထုတ်ရသော် ဤပင်လုံးကျွတ် လှပ သာယာစွာ ပွင့်နေသော အင်ကြင်းတောကြီးသည် သာ၍ပင် တင့်တယ် မွေ့လျော်ဖွယ် ဖြစ်ရာ၏”ဟု ဖြေဆိုတော်မူ၏။</p> <p>ဤ၌သိရန်မှာ -<br> (၁) အရှင်သာရိပုတ္တရာကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည် ပညာအရာ၌ ဧတဒဂ်ရ လက်ယာရံ ဖြစ်တော်မူ၏။</p> <p>(၂) အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည် တန်ခိုးကြီးသော အရာ၌ ဧတဒဂ်ရ လက်ဝဲရံဖြစ်တော်မူ၏။</p> <p>(၃) အရှင်မဟာကဿပ မထေရ်မြတ်ကြီးသည် ဓူတင်ကို ကျင့်ဆောင်ဟောပြော တော်မူရာ၌ ဧတဒဂ်ရ လက်ယာရံဖြစ်တော်မူ၏။</p> <p>(၄) အရှင်အနုရုဒ္ဓါ မထေရ်မှာ ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်အရာ၌ ဧတဒဂ်ရ လက်ယာရံ ဖြစ်တော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-413 <hr> (၅) အရှင်ရေဝတ မထေရ်မှာ အရညကင် ဓုတင်ဆောင်သော အရာ၌ ဧတဒဂ်ရ လက်ယာရံ ဖြစ်တော်မူ၏။</p> <p>(၆) အရှင် အာနန္ဒာ မထေရ်မှာကား ဗဟုသုတ၊ သတိမန္တ၊ ဂတိမန္တ၊ ဓိတိမန္တ၊ ဥပဋ္ဌာက ဤငါးဌာန၌ ဧတဒဂ်ရတော်မူ၍ လက်ယာရံ ဖြစ်တော်မူ၏။</p> <p>ထိုသောအခါ ဤမျှနှင့်မတင်းတိမ်သေးဘဲ ဘုရားရှင်ထံသို့ သွားရောက်ကာ မိမိတို့ အသီးသီး မည်ကဲ့သို့ပြုကြလျှင် ဤအလွန်တင့်တယ် မွေ့လျော်ဖွယ်ဖြစ်သော အင်ကြင်းတောကြီးသည် ပိုမို၍ ကျက်သရေမင်္ဂလာ အဖြာဖြာနှင့် ပြည့်စုံမည် ဖြစ်ကြောင်း ထင်မြင်ချက်များကို တင်လျှောက်ကြ၍ “ရှင်တော်မြတ်ဘုရားကကော အဘယ်သို့ အမိန့်တော်မြတ် မှတ်တော်မူမည်ကို သိလိုလှပါသည် ဘုရား” ဟု မြတ်စွာဘုရားရှင်အား မေးလျှောက်ကြကုန်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားရှင်က မိန့်တော်မူသည်မှာ- “သင်ချစ်သားတို့ .... သင်တို့ ထင်တိုင်းလည်း ကောင်းလှပေ၏။ ငါဘုရား၏ အလိုကား အကြင်ရဟန်းသည် ဆွမ်းစားပြီးသောအခါ တစ်နေရာရာတွင် တင်ပျဉ်ဖွဲ့ခွေ နေပြီးနောက် ငါသည် တရားကို အားထုတ်အံ့၊ အာသဝေါတရား မကုန်လျှင် ဤနေရာမှ မထပြီ” ဟူ၍ ဝိပဿနာဘာဝနာကို အားထုတ်ကာ နေကြခြင်းသည် ဤပင်လုံးကျွတ် ပွင့်လျက်ရှိ သော အင်ကြင်းတောကြီးကို ပို၍ လှပတင့်တယ် မွေ့လျော်ဖွယ် ကျက်သရေမင်္ဂလာ အဖြာဖြာနှင့်ပြည့်စုံစေမည်” ဟု အောက်ပါအတိုင်း ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူ၏ -</p> <p>န တာဝါဟံ ဣမံ ပလ္လင်္ကံ ဘိန္ဒိဿာမိ၊ ယာဝ မေ နာနုပါဒါယ အာသဝေဟိ စိတ္တံ ဝိမုစ္ဆိဿတီတိ။</p> <p>(မူလပဏ္ဏာသပါဠိတော်၊ မဟာဂေါသိင်္ဂသုတ်၊ နှာ-၂၈၁)</p> <p>“မေ၊ ငါ၏။ စိတ္တံ၊ စိတ်သည်။ ယာဝ၊ အကြင်မျှလောက် ကာလပတ်လုံး။ အနုပါဒါယ၊ ခန္ဓာငါးပါးတွင် တစ်ပါးသော ခန္ဓာကိုမျှ တဏှာ, မာန, ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် (ငါ၏ခန္ဓာ ငါ၊ ငါ၏ကိုယ်ဟူ၍) မစွဲယူဘဲ။ အာသဝေဟိ၊ အာသဝေါတရား လေးပါးတို့မှ။ န ဝိမုစ္ဆိဿတိ၊ မလွတ်မြောက်သေး။ တာဝ၊ ထို မလွတ်မြောက်သေးသမျှ ကာလပတ်လုံး။ အဟံ၊ ငါသည်။ ဣမံ ပလ္လင်္ကံ၊ ဤဖွဲ့ခွေ နေသော ထက်ဝယ်တင်ပျဉ်ကို။ န ဘိန္ဒိဿာမိ၊ မဖျက်တော့အံ့၊ ဣတိ၊ ဤသို့။ စိတ္တံ၊ စိတ်ကို။ နိက္ခိပိတွာ၊ ချ၍။ နိသီဒတိ၊ နေ၏” ဟု ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-414 <hr> ဤသို့လျှင် အဂ္ဂသာဝက မဟာသာဝကများနှင့်တကွ မြတ်စွာဘုရား ကိုယ်တော် တိုင် ဝိပဿနာ ဘာဝနာတရား ပွားများအားထုတ်ခြင်းသည် “အကောင်းဆုံး၊ အမွန်မြတ်ဆုံး၊ သာယာမွေ့လျော်ဖွယ် အရှိဆုံး၊ ကျက်သရေ မင်္ဂလာ အဖြာဖြာ အတိုးတက်ဆုံး” ဟူ၍ တစ်နေရာတည်းတွင် တစ်သဘောတည်း ချီးမွမ်းမိန့်တော် မူခဲ့ကြလေပြီ။</p> <h3>အတ္တဒတ္တမထေရ်</h3> <p>အတ္တဒတ္တမထေရ်ကား “ဘုရားရှင်သည် ယနေ့မှသည် လေးလမြောက်သော် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုတော်မူလတ္တံ့၊ ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်မပြုမီ ငါသည် ရဟန်း ကိစ္စကို ပြီးစေအံ့” ဟူသောစိတ်ဖြင့် မည်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်နှင့်မျှလည်း ရောယှက်ခြင်း မပြုဘဲ ဝိပဿနာ ဘာဝနာတရားကို အားထုတ်ကြိုးစားလျက်နေ၏။ ဘုရားရှင် တော်မြတ်ထံသို့ပင် သွားရောက်ခြင်းကို မပြုဟူ၏။</p> <p>ထိုအခါ အခြားသော ရဟန်းတော်များက ဘုရားရှင်အား ထိုသို့သော အခြင်း အရာကို လျှောက်ထားကြကုန်၏။ ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ငါ၏ချစ်သား အတ္တဒတ္ထ သည် ငါဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုတော်မမူမီ ရဟန်းကိစ္စကို ပြီးအောင် ဆောင်ရွက်နေ ခြင်းဖြစ်ရကား၊ ငါဘုရားသည် သင်တို့ထက် အတ္တဒတ္ထအား ချီးကျူး၏” ဟု မိန့်တော် မူ၏။ (ဓမ္မပဒ၊ အတ္တဝဂ်)။</p> <h3>အနာထပိဏ် သေဋ္ဌေးကြီး ငိုရရှာခြင်း</h3> <p>အနာထပိဏ် သေဋ္ဌေးကြီးသည် သေခါနီး၌ ဘုရားရှင်၏တရားတော်ကို နာလို၍ အရှင်သာရိပုတ္တရာကိုယ်တော်မြတ်ကြီးက ဤသို့ ဟောတော်မူ၏ -</p> <p>သေဋ္ဌေးကြီး. . . မိမိကိုယ်၌ရှိသော စက္ခုပသာဒ၊ သောတပသာဒ၊ ဃာန ပသာဒ၊ ဇိဝှါပသာဒ၊ ကာယပသာဒ၊ မနောဒွါရတို့ကို တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် စွဲလမ်းကာ (ငါ့ဥစ္စာ၊ ငါ၊ ငါ့ကိုယ်) ဟူ၍ မဖြစ်စေအပ်။</p> <p>ထို့အတူ စက္ခုဝိညာဏ်စိတ်၊ သောတဝိညာဏ်စိတ်၊ ဃာနဝိညာဏ်စိတ် စသည်တို့ကိုလည်း တဏှာ, မာန, ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် (ငါ့ဥစ္စာ၊ ငါ၊ ငါ့ကိုယ်) ဟု မဖြစ်စေရန် ဝိပဿနာ ဘာဝနာကို ကျင့်အပ်ကြောင်း ဟောတော်မူ၏။</p> <p>ထိုသို့ ရှင်သာရိပုတ္တရာ မထေရ်မြတ်ကြီး တရားဟောတော်မူရာတွင် အနာထပိဏ် သေဋ္ဌေးကြီးသည် မျက်ရည်တွေတွေ ယိုစီးကာ ငိုကြွေးလျက်ရှိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-415 <hr> ထိုအခါ အနီး၌ရှိသော အာနန္ဒာအရှင်မြတ်က “ဒကာကြီး... သေရမည့်ဘေးကို ထိုမျှကြောက်ရွံ့တုန်လှုပ်သလော” ဟုမေးတော်မူ၏။ အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေးကြီးက လျှောက်ထားသည်မှာ “တပည့်တော် သေရမည့်ဘေးကို ကြောက်ရွံ့၍ မျက်ရည် ယိုစီး ငိုကြွေးခြင်းကို ပြုသည်မဟုတ်ပါဘုရား။ ငိုကြွေးရခြင်း အကြောင်းရင်းမှာ ထိုမျှကောင်းမွန်လှသော ဝိပဿနာ ဘာဝနာတရားကို သေခါမနီးမီ ရှေးအဖို့က တခါဖူးမျှ မကြားစဖူးပါဘုရား။ ယခု သေရခါနီးကျမှ တရားအားထုတ်ချိန် မရတော့ပါ။ ထိုတရားအားထုတ်ခွင့်မရသောအခါကျမှ ဤတရားကို ကြားနာရခြင်းကြောင့် အချိန်မရှိမှုကို ဝမ်းနည်းမိ၍ မျက်ရည် ယိုစီး ငိုကြွေးရခြင်း ဖြစ်ပါသည်ဘုရား ဟု လျှောက်ထားဖူးခဲ့လေပြီ။ (ဥပရိပဏ္ဏာသပါဠိတော်၊ သဠာယတနဝဂ်၊ အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ်၊ နှာ-၃ဝ၁)</p> <h3>ပဋာစာရီ</h3> <p>အခါတစ်ပါး၌ ပဋာစာရီအမည်ရှိသော အမျိုးသမီးသည် အမိ အဘ မောင် လင်ယောက်ျားနှင့် ရင်သွေးဖြစ်သော သားနှစ်ယောက်တို့သည် မရှေးမနှောင်း သေကျေပျက်စီးသွားခြင်းကြောင့် အရူးမကြီးအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိပြီးလျှင် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ဘုရားသခင်နှင့် တွေ့သောအခါ မြတ်ဗုဒ္ဓသည် တရားရေအေး အမြိုက်ဆေးဖြင့် တိုက်ကျွေးတော်မူသည်ရှိသော် စိုးရိမ်ပူဆွေး ငိုကြွေးရခြင်းဒုက္ခမှ သက်သာရာ ရရှိလာလေ၏။</p> <p>ထိုမှတဖန် မြတ်ဗုဒ္ဓသခင်သည် ပဋာစာရီအမျိုးသမီးအား အောက်ပါ ပါဠိ တော်ဖြင့် ဟောပြောမိန့်ကြားတော်မူ၏ -</p> <p>ယော စ ဝဿသတံ ဇီဝေ၊ အပဿံ ဥဒယဗ္ဗယံ။<br> ဧကာဟံ ဇီဝိတံ သေယျော၊ ပဿတော ဥဒယဗ္ဗယံ။<br> (ဓမ္မပဒ၊ ပဋာစာရာထေရီဝတ္ထု၊ နှာ-၃ဝ)</p> <p>ယော စ၊ အကြင်သူသည်လည်း။ ဥဒယဗ္ဗယံ၊ ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ ဖြစ်ပုံပျက်ပုံကို။ အပဿံ-အပဿန္တော၊ မရှုမမြင်ဘဲ။ ဝဿသတံ၊ အနှစ်တစ်ရာ ကာလပတ်လုံး၊ ဇီဝေ၊ အသက်ရှည်၏။ တဿ၊ ထိုသူ၏။ ဇီဝိတာ၊ အနှစ်တစ်ရာ အသက်ရှည်မှုထက်၊ ဥဒယဗ္ဗယံ၊ ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ ဖြစ်ပုံပျက်ပုံကို။ ပဿတော၊ ရှုမြင်သောပုဂ္ဂိုလ်၏။ ဧကာဟံ၊ တစ်ရက်မျှ၊ ဇီဝိတံ၊ အသက်ရှည်ရ ခြင်းသည်၊ သေယျော။ မြတ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-416 <hr> ဤ၌လည်း ရယ်ကာမောကာ ပျော်ရွှင်စွာဖြင့် အနှစ်တစ်ရာ အသက်ရှည်ပြီး နေရခြင်းထက် ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တဟူ၍ လက္ခဏာယဉ် သုံးပါးတင်ကာ ဝိပဿနာ ဘာဝနာတရားကို တစ်ရက်မျှ ပွားများ အားထုတ်သူကို မြတ်စွာဘုရားသခင် ချီးမွမ်းတော်မူခြင်းဖြစ်လေသည်။</p> <p>ထိုသို့ ချီးမွမ်းတော်မူသော ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားသခင်၏ ဒေသနာတော်မြတ်ကို သာဓကပြု၍ ဝိပဿနာတရားအလုပ်ကို မနားမနေ ကြိုးစားအားထုတ်ကုန်ရာ၏။</p> <h3>သမထအမျိုးမျိုး (ကမ္မဋ္ဌာန်း ၄၀)</h3> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းဟူသည် သမထဘာဝနာကံ, ဝိပဿနာ ဘာဝနာကံ နှစ်ပါးတို့၏ဖြစ်ရာ ဖြစ်ကြောင်း ဖြစ်သောကြောင့် ကသိုဏ်း ပညတ် စသော တေဘုမ္မာက သင်္ခါရ တရားတို့ကို ခေါ်ဆိုပါသည်။</p> <p>သမထ (စိတ်တည်ငြိမ်မှု)ကို ပေါက်မြောက်အောင်မြင်ရန် အလို့ငှာ ကမ္မဋ္ဌာန်း (စိတ်အာရုံစူးစိုက်ရာ ဌာနများ) လေးဆယ်အနက် တစ်ပါးပါးကို စူးစိုက်အားထုတ် ရပေသည်။ ထိုကမ္မဋ္ဌာန်းလေးဆယ်ကို ပါဠိ-မြန်မာတွဲဖက်၍ ရှင်းလင်း ဖော်ပြသွား ပါမည် -</p> <h3>(၁) ကသိုဏ်း (၁၀)ပါး</h3> <p>၁။ ပထဝီကသိဏ- ပထဝီ (မြေ) ကသိုဏ်း<br> ၂။ အာပေါကသိဏ- အာပေါ (ရေ) ကသိုဏ်း<br> ၃။ တေဇောကသိဏ- တေဇော (မီး) ကသိုဏ်း<br> ၄။ ဝါယောကသိဏ- ဝါယော (လေ) ကသိုဏ်း<br> ၅။ နီလကသိဏ- နီလ (အညိုရောင်) ကသိုဏ်း<br> ၆။ ပီတကသိဏ- ပီတ (အဝါရောင်) ကသိုဏ်း<br> ၇။ လောဟိတကသိဏ- လောဟိတ (အနီရောင်) ကသိုဏ်း<br> ၈။ ဩဒါတကသိဏ- ဩဒါတ (အဖြူရောင်) ကသိုဏ်း<br> ၉။ အာကာသကသိဏ- အာကာသ (ကောင်းကင်) ကသိုဏ်း<br> ၁၀။ အာလောကကသိဏ- အာလောက (အလင်းရောင်) ကသိုဏ်း တို့ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-417 <hr> <h3>(၂) အသုဘ (၁၀)ပါး</h3> ၁။ ဥဒ္ဓုမာတက - ဖူးဖူးရောင်သော လူသေကောင်<br> ၂။ ဝိနီလက - အညို၊ အနီ စသည် ရောယှက်လျက် အရောင် အဆင်းပျက်နေသော လူသေကောင်<br> ၃။ ဝိပုဗ္ဗက - ပုပ်ရိပြီး သွေးပြည်တို့ဖြင့် ကွဲအက်ယိုကျနေသော လူသေကောင်<br> ၄။ ဝိစ္ဆိဒ္ဒက - အရေပြားများ အပိုင်းပိုင်း ကွဲအက်နေသော လူသေကောင်</p> <p>၅။ ဝိက္ခာယိတက - ခွေး, ကျီး, လင်းတ စသည်တို့ ထိုးဆွ ကိုက်ခဲ၍ မွမွကြနေသော လူသေကောင်</p> <p>၆။ ဝိက္ခိတ္တက - ခြေတခြား, လက်တခြား, ခေါင်း, ကိုယ် စသည်တို့ကို ကစဉ့်ကလျား ပစ်လွှင့်ထားသော လူသေကောင်</p> <p>၇။ ဟတဝိက္ခိတ္တက - ဓားဖြင့် အပိုင်းပိုင်း ခုတ်ဖြတ်အပ်သော လူသေကောင်<br> ၈။ လောဟိတက - ထိုမှ ဤမှ သွေးယိုထွက်၍ အနှံ့အပြား သွေးလိမ်းကျံ နေသော လူသေကောင်<br> ၉။ ပုဠုဝက - ပိုးလောက်များ ကျိကျိတက်ပြည့်နေသော လူသေကောင်<br> ၁၀။ အဋ္ဌိက - အရိုးစုသာ ကြွင်းကျန်သော လူသေကောင်တို့ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(၃) အနုဿတိ (၁၀)ပါး</h3> <p>၁။ ဗုဒ္ဓနုဿတိ - အရဟံ အစရှိသော မြတ်စွာဘုရား၏ ဂုဏ်တော် ကိုးပါးကို အဖန်တလဲလဲအောက်မေ့ခြင်း။</p> <p>၂။ ဓမ္မနုဿတိ - သွက္ခာတတာ အစရှိသော တရားတော်၏ဂုဏ်တော် ခြောက်ပါးကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း</p> <p>၃။ သံဃာနုဿတိ - သုပဋိပန္နာ အစရှိသော သံဃာတော်၏ ဂုဏ်တော် ကိုးပါးကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-418 <hr> ၄။ သီလာနုဿတိ - မိမိ၏ သီလဂုဏ်ကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း<br> ၅။ စာဂါနုဿတိ - မိမိပြုခဲ့ဖူးသည့် ဒါန အစုစုကို အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း</p> <p>၆။ ဒေ၀တာနုဿတိ - သဒ္ဓါအစရှိသော ဂုဏ်နှင့်ပြည့်စုံသဖြင့် နတ်ဖြစ် လေကုန်သည်။ ငါလည်း သဒ္ဓါအစရှိသော ဂုဏ်တို့နှင့် ပြည့်စုံ၏ဟု နတ်တို့ကို သက်သေထား၍ အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ခြင်း</p> <p>၇။ ဥပသမာနုဿတိ - နိဗ္ဗာန်၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို အဖန်တလဲလဲအောက်မေ့ခြင်း<br> ၈။ မရဏာနုဿတိ - သေခြင်းကို အဖန်တလဲလဲအောက်မေ့ခြင်း</p> <p>၉။ ကာယဂတာသတိ - ဆံပင်, အမွှေး, လက်သည်း၊ ခြေသည်း စသည့် (၃၂)ပါး သော ကောဋ္ဌာသကို အောက်မေ့ခြင်း</p> <p>၁၀။ အာနာပါနဿတိ - နှာခေါင်းမှ ထွက်သက်, ဝင်သက်ကို အောက်မေ့ခြင်း တို့ဖြစ်သည်။</p> <h3>(၄) ဗြဟ္မဝိဟာရ (ဗြဟ္မစိုရ်) ၄ ပါး</h3> <p>၁။ မေတ္တာ - ချစ်ခြင်းဖြင့် သတ္တဝါပညတ်အပေါ် ပွားများစူးစိုက်ခြင်း<br> ၂။ ကရုဏာ - သနားကြင်နာစိတ်ဖြင့် သတ္တဝါတို့အပေါ် ပွားများစူးစိုက်ခြင်း</p> <p>၃။ မုဒိတာ - သူတပါးတို့ ကြီးပွားချမ်းသာခြင်း၌ ဝမ်းမြောက်သော စိတ်ဖြင့် သူတပါးတို့အပေါ် (ဝါ) သတ္တဝါတို့အပေါ် ပွားများစူးစိုက်ခြင်း</p> <p>၄။ ဥပေက္ခာ - မုန်းခြင်း, ချစ်ခြင်း မထားသောစိတ်ဖြင့် သတ္တဝါတို့အပေါ် ပွားများစူးစိုက်ခြင်း-တို့ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(၅) သညာတစ်ပါး</h3> <p>၁။ အာဟာရေ ပဋိကူလသညာ - စားသောက်သော အာဟာရတို့အပေါ် စက်ဆုပ်ဖွယ်အနေ ထင်မြင်အောင် စူးစိုက်ရှုပွားခြင်း ဖြစ်၏။</p> <h3>(၆) စတုဓာတုဝဝတ္ထာန်တစ်ပါး</h3> <p>၁။ စတုဓာတုဝဝတ္ထာန - မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို ရေ, မြေ, လေ, မီး ဟူသော မဟာဘုတ်ကြီးလေးပါးအနေ ထင်မြင်အောင် စူးစိုက် ရှုပွားခြင်း ဖြစ်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-419 <hr> <h3>(၇) အရူပ္ပ (အပ္ပမညာ) လေးပါး</h3> ၁။ အာကာသာနဉ္စာယတန - အစအဆုံးမရှိ အနန္တကောင်းကင်ပညတ်ကို စူးစိုက်ခြင်း<br> ၂။ ဝိညာဏဉ္စာယတန - အစအဆုံးမရှိ အနန္တပထမာရုပ္ပဝိညာဏ်ကို စူးစိုက်ခြင်း<br> ၃။ အာကိဉ္စညာယတန - ဘာမျှမရှိခြင်းသဘော နတ္ထိဘောပညတ်ကို စူးစိုက်ခြင်း</p> <p>၄။ နေဝသညာနာသညာယတန - သညာရှိသည်လည်းမဟုတ်၊ မရှိသည်လည်း မဟုတ်သော တတိယာရုပ္ပဝိညာဏ်ကို စူးစိုက်ခြင်းတို့ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>သမထနှင့် ဝိပဿနာ ၂-ပါးသာလျှင် အားကိုးဖွယ်</h3> <p>သမထကိုသော်လည်းကောင်း၊ ဝိပဿနာကိုသော်လည်းကောင်း ပွားများ အားထုတ်ခြင်းမရှိဘဲ နေပါက နီဝရဏတရားတို့၏ ဖုံးအုပ်ကာကွယ်သော အနှောင့်အယှက်တို့မှ မလွတ်ကင်းနိုင်၊ စိတ်ကိုမထိန်းသိမ်းဘဲ လွှတ်ထားပါက စိတ်သည် ကာမစ္ဆန္ဒ စသော နီဝရဏတရားဘက်၌သာ မွေ့လျော်ကျက်စားလေ့ ရှိ၏။ ထို့ကြောင့် ဓမ္မပဒပါဠိတော်၊ ပါပဝဂ်၌-</p> <p>“ပါပသ္မိံ ရမတိ မနော (စိတ်သည် မကောင်းမှု၌ မွေ့လျော်၏)” ဟူ၍ ရှင်တော်မြတ်ဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့လေသည်။</p> <p>ဤသို့ စိတ်ကို လွှတ်၍မထားဘဲ သမထနည်းဖြင့် ဖြစ်စေ၊ ဝိပဿနာနည်းဖြင့် ဖြစ်စေ ထိန်းသိမ်းထားရပေမည်။ သေခါနီး၌ စိတ်ကို ပြောင်းနိုင်ရန် သေခါနီးကျမှ ကျင့်၍ မရ၊ အချိန်လည်း မရှိတော့၊ ရောဂါဝေဒနာ အပြင်းဖိစီး၍ သေခါနီးတွင် အကုသိုလ်စိတ် ပေါ်လာပါက အခြားကုသိုလ်စိတ်သို့ ပြောင်းနိုင်ရန် ယခုကျန်းမာစဉ် အခါက သမထလုပ်ငန်းနှင့် ဝိပဿနာလုပ်ငန်းတို့ကို ကျင့်ထားပါမှ ထိုသေခါနီး အချိန်တွင် မိမိစိတ်ကို မိမိနိုင်၍ အကုသိုလ်စိတ်မှ ကုသိုလ်စိတ်သို့ ပြောင်းနိုင် လေသည်။ သမထလုပ်ငန်းနှင့် ဝိပဿနာလုပ်ငန်းတို့ကို အာသေဝန ပစ္စည်း ရအောင် ကြိမ်ဖန်များစွာ ထုံထားသူ၊ လေ့ကျင့်ထားသူသည် ယခုချက်ချင်းပင်လျှင် မိမိစိတ်ကို လိုရာအာရုံသို့ ပြောင်းရွှေ့ယူနိုင်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-420 <hr> ထိုကဲ့သို့ မိမိစိတ်ကို နိုင်နင်းနေသူဖြစ်ထားမှ သေခါနီးတွင် အကုသိုလ်စိတ်မှ ကုသိုလ်စိတ်သို့ လွယ်ကူစွာ ရွှေ့ပြောင်းထားနိုင်ပေမည်။ ထို့ကြောင့် သေခါနီး အချိန်တွင် အလွန်အရေးကြီးရကား လားရာဂတိ ကောင်းစိမ့်သောငှာ သမထ လုပ်ငန်းနှင့် ဝိပဿနာလုပ်ငန်းများကို ယခုက စ၍ လေ့ကျင့်ထားရပေမည်။</p> <p>သမထလုပ်ငန်းဖြစ်စေ, ဝိပဿနာလုပ်ငန်းဖြစ်စေ လေ့ကျင့်နိုင်နင်းထားသူသည် သေခါနီး၌သာ အသုံးဝင်သည်မဟုတ်၊ ယခုလောလောဆယ်၌လည်း အကုသိုလ် စိတ် ဖြစ်ပေါ်နေစဉ် သတိရလျှင် ချက်ချင်း ကုသိုလ်စိတ်ဘက်သို့ ပြောင်းနိုင်သဖြင့် မသေမီအတွင်းမှာလည်း များစွာအကျိုးရှိလေသည်။</p> <p>အထက်ပါ အကြောင်းခြင်းရာတို့ကို ထောက်ဆ၍ လူတို့သည် သေခါနီး အချိန်တွင် စိတ်ထား မထားတတ်နိုင်ရကား သေသည်၏ အခြားမဲ့၌ သစ်ပင်မှ သစ်ရွက်ငယ်သည် လေတိုက်သောအခါ လေတွင် ပါရှိသွားပြီးလျှင် ကျချင်သည့်နေရာ၌ ကျရဘိသကဲ့သို့ မဖြစ်စေရန် မိမိလားရာဂတိကို ကောင်းစွာ အလိုရှိသောသူသည် သမထလုပ်ငန်းနှင့် ဝိပဿနာလုပ်ငန်းမှတပါး အခြားကိုးကွယ်ရာ မရှိတော့ချေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-421 <hr> <h3>အခန်း (၇)</h3> <h3>ကမ္မဋ္ဌာန်းအားမထုတ်ခင် လိုအပ်ချက်များ</h3> <h3>ပလိဗောဓ</h3> <p>ပလိဗောဓ ဆိုသည်မှာ ကမ္မဋ္ဌာန်း ဝိပဿနာကို အားထုတ်ဆဲအခါ ဖြစ်ပေါ် လာတတ်သော ပူပန်စရာ စိုးရိမ်စရာ ကြောင့်ကြစရာ (အနှောင်အဖွဲ့) မျိုးကို ဆို၏။ ထိုပူပန် စိုးရိမ် ကြောင့်ကြစရာဖြစ်သော ပလိဗောဓကို ကမ္မဋ္ဌာန်းဝိပဿနာ အားထုတ်ရာ၌ ဝင်ရောက်နှောင့်ယှက်ခြင်း မရှိစေခြင်းငှာ ရှေးဦးစွာ ပယ်ရှင်း၍ ကင်းပြတ်အောင် ပြုလုပ်ထားရမည်ဟု ဆိုလိုသည်။</p> <h3>ပလိဗောဓကြီး ၁ဝ ပါး</h3> <p>ဤပူပန် စိုးရိမ်ကြောင့်ကြစရာဖြစ်သော ပလိဗောဓကြီးသည် ဆယ်ပါးအပြားရှိ၏။ ထိုဆယ်ပါးတို့မှာ အောက်ပါတို့ဖြစ်၏ -</p> <p>၁။ အာဝါသပလိဗောဓ - ကျောင်းနေရာ အရိပ်အာဝါသ အတွက် ဆောင်ရွက်ရန်မပြီးစီးသဖြင့် ကြွင်းကျန်နေ၍ ပူပန်စိုးရိမ်ကြောင့်ကြနေရခြင်း၊</p> <p>၂။ ကုလပလိဗောဓ - အလုပ်အကျွေး, အစေအပါး, ဒါယကာ ဒါယိကာမအတွက် စိတ်လက်မချ၊ သောက မကင်း၍ ကြောင့်ကြနေရခြင်း၊</p> <p>၃။ လာဘပလိဗောဓ - ရရှိပြီးသော ပစ္စည်းဥစ္စာ၊ ရလတ္တံ့သော ပစ္စည်း ဥစ္စာတို့ အတွက် ငဲ့ကွက်၍ ကြောင့်ကြ နေရခြင်း</p> <p>၄။ ဂဏပလိဗောဓ - နှစ်သက်ချစ်ခင် မေတ္တာဝင်၍ အကျွမ်းဝင်သော မိတ်သင်္ဂဟဖြစ်သဖြင့် အတူတကွ စားသောက် နေထိုင် လုပ်ကိုင် သွားလာဖူးသော သီတင်း သုံးဖော် စသော အပေါင်းအသင်း (ဂိုဏ်း) များ အတွက် ငဲ့ကွက်ကြောင့်ကြနေရခြင်း၊</p> <p>စာမျက်နှာ-422 <hr> ၅။ ကမ္မပလိဗောဓ - ထိုထိုဝေယျာဝစ္စ အမှုငယ်, အမှုသစ် လုပ်စရာ ကိုင်စရာ အတွက်ဝိတက်ရှုပ်ထွေး စိတ် မအေး သဖြင့် တရေးရေး ကြံစည် တွေးဆ၍ ကြောင့်ကြနေရခြင်း၊</p> <p>၆။ အဒ္ဓါနပလိဗောဓ - အဝေးအနီး ကိစ္စကြီးငယ် အသွယ်သွယ် ကြောင့် မဖြောင့်စိတ်ထား လမ်းခရီးများ သွား လာရန် မကင်းရှင်းသဖြင့် ကြောင့်ကြနေရခြင်း၊</p> <p>၇။ ဉာတိပလိဗောဓ - ဆရာ တပည့် မိဘ ဘိုးဘွား ညီရင်းအစ်ကို မောင်နှမသားချင်းစသော ဆွေမျိုးများအတွက် စိတ်လက် မအေးဘဲ တွေးတော ကြံဆ၍ ကြောင့်ကြနေရခြင်း၊</p> <p>၈။ အာဗာဓပလိဗောဓ - အနာရောဂါ ဝေဒနာတစ်ခုခု စွဲကပ်နေမှု ကြောင့် နေထိုင်စားသောက် မကောင်းခြင်း စသည်များအတွက် စိတ်လက်ညှိုးနွမ်း မချမ်းမသာဖြစ်၍ ကြောင့်ကြနေရခြင်း၊</p> <p>၉။ ဂန္ထပလိဗောဓ - စာပေကျမ်းဂန်ကို သင်အံပို့ချခြင်း၊ ရေးသား ပြုစုခြင်း၊ ဟောပြောသင်ကြားနေရခြင်း၊ ဘုရား ပုထိုးရှိခိုးခြင်း ရွတ်ဖတ်သရဇ္ဈာယ်ခြင်း၊ စာပေး စာယူပြုလုပ်ခြင်း စသည်များအတွက် ငဲ့ကွက် ကြောင့်ကြနေရခြင်း၊</p> <p>၁၀။ ဣဒ္ဓိပလိဗောဓ - ပုထုဇဉ် ပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ ရရှိထားသော ဈာန် အဘိညာဉ်တို့ဖြင့် မိုးပျံမြေလျှိုး အမျိုးမျိုး ဖန်ဆင်းခြင်းစသော တန်ခိုးဣဒ္ဓိပါဒ်အတွက် ငဲ့ကွက် ကြောင့်ကြနေရခြင်း။</p> <p>ထိုပလိဗောဓ ၁၀-ပါး၏ အဓိပ္ပာယ်ကို အသေးစိတ် သိနိုင်ရန်အလို့ငှာ ထပ်ဆင့်၍ ရှင်းလင်းပါဦးမည် -</p> <h3>(၁) အာဝါသပလိဗောဓ</h3> <p>ကျောင်းသည်ပင်လျှင် အာဝါသပလိဗောဓမည်၏ဟူသော စကားရပ်၌ တိုက်ခန်း တစ်ခုကိုဖြစ်စေ၊ ပရိဝုဏ်တစ်ခုကိုဖြစ်စေ၊ အလုံးစုံသော သံဃာ့အာရာမ်ကိုဖြစ်စေ ကျောင်းဟု ဆိုအပ်ပေသည်။ ထိုကျောင်းသည် အလုံးစုံသော ယောဂီအားပင်<br> <br>စာမျက်နှာ-423 <hr> ပလိဗောဓဖြစ်သည် မဟုတ်ပေ။ ဤကျောင်းတွင် ကျောင်းပြင်ခြင်း စသော အမှု ကိစ္စတို့၌ ကြောင့်ကြစိုက်သောသူ၊ သပိတ်, သင်္ကန်းစသော များစွာသော ပစ္စည်း တို့ကို သိုမှီးသိမ်းဆည်းထားသောသူ၊ အရိပ်အာဝါသ ရေတို့နှင့် ပြည့်စုံခြင်း, ဆွမ်းရလွယ်ခြင်း ဤသို့ အစရှိသော အကြောင်းကြောင့်ငဲ့ကွက်နေရခြင်းရှိသည် ဖြစ်၍ တွယ်တာသောစိတ် ရှိသူတို့အားသာလျှင် ပလိဗောဓဖြစ်၏။ ဤမှအခြား တပါးသောသူအား ပလိဗောဓ မဖြစ်ပေ။</p> <h3>အနုရာဓ မြို့သားနှစ်ဦးအကြောင်း</h3> <p>အနုရာဓမြို့သား နှစ်ဦးသည် ထူပါရုံကျောင်း၌ ရဟန်းပြုကြကုန်၏။ ထိုရဟန်း နှစ်ပါးတို့တွင် တစ်ပါးသည် ဒွေမာတိကာကို နှုတ်တက်ရအောင်ပြု၍ ရဟန်း ၅-ဝါ ရသောအခါ ပဝါရဏာပြုပြီးလျှင် ပါစိနခဏ္ဍရာဇိ၁ မည်သောအရပ်သို့ ကြွသွား လေ၏။ တစ်ပါးကမူ ထိုထူပါရုံကျောင်း၌ပင် သီတင်းသုံးနေ၏။ ပါစိနခဏ္ဍရာဇိ အရပ်သို့ ကြွသွားသောရဟန်းသည် ထိုအရပ်၌ ကြာမြင့်စွာနေပြီးနောက် ဆယ်ဝါ ပြည့်မြောက် ထေရ်အဖြစ်သို့ ရောက်သောအခါ “ဤအရပ်သည် တစ်ကိုယ်တည်း ကိန်းအောင်းဖို့ရာ သင့်လျော်၏။ ယခု ထူပါရုံကျောင်း၌ ကျန်ရစ်ခဲ့သော မိတ်ဆွေ ရဟန်းအားလည်း ထိုပါစိနခဏ္ဍရာဇိ အရပ်အကြောင်းကို ပြောကြားအံ့” ဟု ကြံစည် ၏။ ထိုသို့ ကြံစည်ပြီးနောက် ထိုအရပ်မှထွက်ခဲ့ရာ ထူပါရုံကျောင်းသို့ ဝင်လေ၏။ ဝင်လာစဉ်ပင်လျှင် မိတ်ဆွေရဟန်းသည် ခရီးဦးကြိုဆို၍ သပိတ်သင်္ကန်းကို ယူကာ ဝတ်ပြု၏။ ပါစိနခဏ္ဍရာဇိအရပ်နေ မထေရ်သည် ကျောင်းသို့ဝင်ပြီးနောက် “ငါ၏အဆွေ ရဟန်းသည် ထောပတ်ကိုဖြစ်စေ, တင်လဲကိုဖြစ်စေ, အဖျော်ကိုဖြစ်စေ ငါ၏ အထံသို့ အပို့လွှတ်လိမ့်မည်၊ ပို့နိုင်စရာအကြောင်းလည်းရှိပေသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဤအဆွေရဟန်းသည် ဤမြို့၌ အနေကြာပေပြီ” ဟု ကြံတွေးမျှော်လင့်နေသော်လည်း မျှော်လင့်သည့်အတိုင်း တစ်ခုမှ ပေါ်မလာပေ။</p> <p>တဖန် နံနက်အခါ၌ “အလုပ်အကျွေး ဒါယကာတို့ ယူလာသော ယာဂုခဲဖွယ် ကို ယခုအပို့လွှတ်ပေလိမ့်မည်” ဟု ကြံတွေးမျှော်လင့်ပြန်၏။ ထိုမျှော်လင့်ထားသော ယာဂု ခဲဖွယ်သည်လည်း ပေါ်မလာပေ။ ထို့နောက် “ပို့သူ ဒါယကာများ မရှိ ကြပေ၊ ရွာထဲသို့ ဆွမ်းခံဝင်သောအခါ လှူကြလိမ့်မည်” ဟု ကြံတွေးလျက် နံနက် စောစော၌ပင် ထိုထူပါရုံနေ ရဟန်းနှင့်အတူ ရွာတွင်းသို့ ဆွမ်းခံကြွလေ၏။ ထိုရဟန်းနှစ်ပါးတို့သည် ဆွမ်းခံသည်ရှိသော် တစ်ခွက်မျှသော ယာဂုကို ရ၍</p> <p>၁။ ပါစိန=အရှေ့အရပ်-အရှေ့ဘက်+ခဏ္ဍ=အပြတ်+ရာဇိ-အရေးအကြောင်း အတန်း၊ ပါစိနခဏ္ဍရာဇိ=အရှေ့ဘက်တောင်တန်းအပြတ်၊ ဝါ-တောင်တန်းပြတ်။</p> <p>စာမျက်နှာ-424 <hr> ဆွမ်းစားဇရပ်၌ ထိုင်ပြီးလျှင် ဘုဉ်းပေးသုံးဆောင်ကြ၏၊ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီးနောက် ပါစိနခဏ္ဍရာဇိအရပ်နေ ရဟန်းက “အရှင်ဘုရား - အခါခပ်သိမ်း ဤသို့ပင် မျှတနေပါသလော” ဟု ထူပါရုံနေရဟန်းကို မေးမြန်းလေသည်။ ထူပါရုံနေရဟန်းက “ဟုတ်ပေ၏ ငါ့ရှင်” ဟုပြန်ဖြေ၏၊ ထို့နောက် ပါစိနခဏ္ဍရာဇိအရပ်နေ ရဟန်းက “အရှင်ဘုရား-ပါစိနခဏ္ဍရာဇိအရပ်သည် နေချင်စရာ ကောင်းပါ၏၊ ချမ်းသာပါ၏ ထိုအရပ်သို့ သွားကြကုန်အံ့” ဟု ထူပါရုံနေ ရဟန်းအား လျှောက်ထား၏။</p> <p>ထိုအခါ ထူပါရုံနေရဟန်းသည် မြို့၏တောင်ဘက်တံခါးမှ ထွက်၍ အိုးထိန်း သည်ရွာလမ်းသို့ ကြွလေ၏။ ပါစိနခဏ္ဍရာဇိအရပ်နေ ရဟန်းက “အရှင်ဘုရား- ဤလမ်းသို့ အဘယ်ကြောင့် ကြွပါသနည်း”ဟု ထူပါရုံနေရဟန်းအား မေး၏။ ထူပါရုံနေရဟန်းက “ငါ့ရှင်-သင်သည် ပါစိနခဏ္ဍရာဇိ အရပ်၏ ပျော်မွေ့ဖွယ်ရာ အကြောင်းကို ပြောဆိုသည် မဟုတ်ပါလော” ဟု ဖြေကြား၏၊ ပါစိနခဏ္ဍရာဇိအရပ် နေရဟန်းက “အရှင်ဘုရား-အရှင်ဘုရားတို့အား ဤမျှလောက် ကာလပတ်လုံး ကျောင်း၌ တစုံတခုသော အပိုပရိက္ခရာ မရှိပါသလော” ဟုမေး၏။ ထူပါရုံနေ ရဟန်းက “မရှိပါငါ့ရှင်၊ ညောင်စောင်းနှင့် အင်းပျဉ်သည် သံဃိကသာဖြစ်၏၊ အခြားပစ္စည်းလည်း တစုံတရာမျှ မရှိပါ” ဟုလျှောက်၏။ ပါစိနခဏ္ဍရာဇိ အရပ်နေ ရဟန်းက “အရှင်ဘုရား- တပည့်တော်မှာမူ တောင်ဝှေး, ဆီကျည်တောက် ဖိနပ်အိတ်တို့သည် ထိုထူပါရုံကျောင်း၌ပင် ကျန်ရှိသေး၏” ဟု လျှောက်ထား၏၊ ထူပါရုံနေရဟန်းက အံ့အားသင့်လျက် “ငါ့ရှင်-သင်သည် တစ်နေ့တာမျှနေ၍ ဤမျှများပြားသော ပရိက္ခရာတို့ကို ထားခဲ့ပေသကိုး” ဟုပြောကြား၏။ ပါစိနခဏ္ဍရာဇိ အရပ်နေ ရဟန်းက “မှန်ပါသည် ဘုရား” ဟု ဝန်ခံပြောဆိုလေ၏။ ထို ပါစိနခဏ္ဍ ရာဇိအရပ်နေ ရဟန်းသည် ကြည်ညိုသောစိတ် ရှိသည်ဖြစ်၍ ထူပါရုံနေ ရဟန်းကို ရှိခိုး၏။ ထူပါရုံကျောင်းနေရဟန်းသည် သပိတ်, သင်္ကန်းကိုယူပြီးလျှင် တစ်ပါးတည်း ပါစိနခဏ္ဍရာဇိ အရပ်သို့ ကြွသွားလေ၏။ ဤကဲ့သို့ ထူပါရုံကျောင်းနေ ရဟန်းအား ကျောင်းသည် ပလိဗောဓ မဖြစ်ပေ။</p> <h3>(၂) ကုလပလိဗောဓ</h3> <p>ဆွေမျိုးဒါယကာကိုဖြစ်စေ, အလုပ်အကျွေးဒါယကာကိုဖြစ်စေ “ကုလ” (ဒါယကာ) ဟု ဆိုအပ်ပေ၏။ မှန်ပေ၏။ “ဒါယကာတို့ ချမ်းသာသည်ရှိသော် မိမိလည်း ချမ်းသာ၏” အစရှိသောနည်းဖြင့် ဒါယကာတို့နှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်ပြီးရောယှက်လျက် နေသော အချို့ရဟန်းအား အလုပ်အကျွေး ဒါယကာသော်လည်း ပလိဗောဓဖြစ်၏ ထိုသို့သော ရဟန်းသည် အလုပ်အကျွေး ဒါယကာတို့နှင့် ကင်း၍ အနီးအပါးရှိ<br> <br>စာမျက်နှာ-425 <hr> ကျောင်းသို့သော်လည်း တရားနာရန်ပင် မသွားနိုင်ပေ၊ အချို့သော ရဟန်းအားမူ အမိအဘတို့သော်လည်း ပလိဗောဓ မဖြစ်ကြပေ။</p> <h3>ကောရဏ္ဍကကျောင်းနေ မထေရ်၏တူ ပဉ္စင်းငယ်အကြောင်း</h3> <p>ကောရဏ္ဍကကျောင်း၌ သီတင်းသုံးသောမထေရ်၏တူ ပဉ္စင်းငယ်သည် ပါဠိ သင်ရန်အလို့ငှာ ရောဟဏဇနပုဒ်သို့ ကြွသွားလေ၏။ ကောရဏ္ဍကကျောင်းနေ မထေရ်၏ နှမ ဥပါသိကာမသည်လည်း သားဖြစ်သူ ပဉ္စင်းငယ်၏ အကြောင်းကို အမြဲတစေ မေးလျှောက်၏။ တစ်နေ့သ၌ ကောရဏ္ဍကကျောင်းနေ မထေရ်သည် ပဉ္စင်းငယ်ကို ခေါ်မည်ဟု ကြံစည်၍ ရောဟဏဇနပုဒ်သို့ ကြွတော်မူ၏။ ပဉ္စင်းငယ် သည်လည်း “ငါသည် ဤအရပ်၌ နေခဲ့သည်မှာ ကြာညောင်းခဲ့လေပြီ၊ ယခုအခါ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာကို ကန်တော့၍ မိခင်၏ အကြောင်းကို သိပြီးလျှင် ပြန်လာအံ့” ဟု ကြံစည်၍ ရောဟဏဇနပုဒ်မှ ထွက်ခွာခဲ့၏။ ထိုတူဝရီး နှစ်ပါးလုံးသည် ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်း၌ တွေ့ဆုံမိကြလေ၏။ ပဉ္စင်းငယ်သည် တစ်ခုသော သစ်ပင်ရင်း၌ မထေရ်အား ဝတ်ပြု၏။ “အဘယ်အရပ်သို့ သွားမည်နည်း” ဟု မထေရ်က မေးသော် မိမိ လာခဲ့ခြင်းအကြောင်းကို လျှောက်ထားလေ၏။ မထေရ်က “သင်သည် မိမိရပ်ရွာသို့ ပြန်လာခြင်းကား ကောင်းပါပေသည်၊ သင်၏မယ်တော်လည်း သင့်အကြောင်းကို ငါ့အား ခဏခဏ မေးလေ့ရှိ၏။ ငါသည်လည်း သင့်ကို ခေါ်ရန် လာခဲ့သည်၊ သင်သွားပေတော့၊ ငါကား ဤအရပ်၌ပင် ဝါကပ်တော့အံ့” ဟု မိန့်ကြား၍ ပဉ္စင်းငယ်ကို လွှတ်လိုက်လေ၏။ ပဉ္စင်းငယ်သည် ဝါကပ်သောနေ့၌ပင်လျှင် ထိုကောရဏ္ဍကကျောင်းသို့ ရောက်လေ၏။ ထိုကျောင်းသည်လည်း ပဉ္စင်းငယ်၏ ဖခင် လှူဒါန်းထားသော ကျောင်းဖြစ်သည်။ ပဉ္စင်းငယ်သည် ထိုကျောင်း၌ပင် ဝါကပ်ရတော့၏။</p> <p>ထိုအခါ ပဉ္စင်းငယ်၏ ဖခင်သည် နောက်တစ်နေ့၌ ကျောင်းသို့လာ၍ “အရှင် ဘုရား-တပည့်တော်တို့၏ကျောင်း၌ ဝါကပ်သော ရဟန်းအား ဝတ်ရှိပါသည်” ဟု လျှောက်ထား၏။ ပဉ္စင်းငယ်က “အဘယ်ဝတ်နည်း ဒါယကာ” ဟု မေးလတ်သော် “ဝါတွင်းသုံးလပတ်လုံး တပည့်တော်တို့၏ အိမ်၌သာလျှင် ဆွမ်းခံ၍ ပဝါရဏာပြုပြီး နောက် ပြန်ကြွသောအခါ၌ တပည့်တော်တို့အား ပြောကြားရပါမည်” ဟု လျှောက်ထား၏၊ ပဉ္စင်းငယ်သည် ဆိတ်ဆိတ်နေခြင်းဖြင့် လက်ခံလိုက်၏။</p> <p>ပဉ္စင်းငယ်၏ ဖခင်သည် အိမ်သို့ ပြန်သွား၍ “ငါတို့၏ကျောင်း၌ အာဂန္တု အရှင်မြတ်တစ်ပါး ကြွရောက်နေပေပြီ၊ ရိုရိုသေသေ လုပ်ကျွေးပြုစုရမည်” ဟု သူ၏ ဇနီးအား ပြောလေ၏။ ဇနီးသည်ကလည်း “ကောင်းပါပြီ” ဟု ဝန်ခံ၍ မွန်မြတ်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-426 <hr> ခဲဖွယ်ဘောဇဉ်တို့ကို စီမံလေ၏။ ပဉ္စင်းငယ်သည်လည်း ဆွမ်းစားချိန်၌ ဆွေမျိုး (မိဘ) အိမ်သို့ ကြွ၏။ သို့ရာတွင် ပဉ္စင်းငယ်ကို တစုံတယောက်မျှ မမှတ်မိ ကြချေ။ ပဉ္စင်းငယ်သည် ဝါတွင်း သုံးလပတ်လုံး မိခင်ဖခင်တို့၏ အိမ်၌ပင် ဆွမ်းဘုဉ်းပေး၍ဝါကျွတ်လတ်သော် “ဦးပဉ္စင်းသွားတော့မည်” ဟု ပန်ကြားလေ၏။</p> <p>ထိုအခါ၌ ပဉ္စင်းငယ်အား ဆွေမျိုး (မိဘ)တို့က “အရှင်ဘုရား- နက်ဖြန်မှ ကြွပါဘုရား”ဟု လျှောက်ထားကြပြီးလျှင် နောက်တစ်နေ့ အိမ်မှာပင် ဆွမ်းကပ် လျက် ဆီကျည်တောက်ကို ဆီအပြည့် ထည့်ပေးပြီးလျှင် တင်လဲတစ်ခဲနှင့် ကိုးတောင် ရှိသော အဝတ်စကို လှူ၍ “အရှင်ဘုရား - ကြွနိုင်ပါပြီဘုရား” ဟု လျှောက်ထား ကြလေ၏။ ပဉ္စင်းငယ်သည် အနုမောဒနာတရား ဟောကြားပြီးလျှင် ရောဟဏ ဇနပုဒ်သို့ ပြန်ကြွသွားလေ၏။</p> <p>ပဉ္စင်းငယ်၏ ဦးရီးတော် ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာသည်လည်း ပဝါရဏာပြုပြီး၍ ကောရဏ္ဍကျောင်းသို့ ပြန်လာခဲ့သော် ရှေးကတွေ့ ဆုံခဲ့သော ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်း၌ပင် ထိုပဉ္စင်းငယ်ကို တွေ့ပြန်၏။ ပဉ္စင်းငယ်က မထေရ်အား တစ်ခုသော သစ်ပင် ရင်း၌ဝတ်ပြု၏။ ထိုအခါ ပဉ္စင်းငယ်ကို “ငါ့ရှင် - သင်သည် မယ်တော်ကို တွေ့ခဲ့ပြီ လော”ဟု မထေရ်က မေးလေ၏။ ပဉ္စင်းငယ်သည် “တွေ့ ခဲ့ပါသည် အရှင်ဘုရား” ဟု အကြောင်းစုံကို လျှောက်ထားလေ၏။ အမိအဘအိမ်မှ လှူဒါန်းလိုက်သော ဆီဖြင့် မထေရ်၏ ခြေတို့ကို ပွတ်လိမ်း၍ တင်လဲခဲဖြင့် အဖျော်ပြုလုပ်ကာ ကပ်ပြီးလျှင် အဝတ်စကိုလည်း မထေရ်အားပင် လှူလိုက်၏။ ထို့နောက် မထေရ်ကို ရှိခိုး၍ “အရှင်ဘုရား - တပည့်တော်အား ရောဟဏဇနပုဒ်သည်သာလျှင် သင့်လျော် လျောက်ပတ်ပါသည်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၍ ကြွသွားလေ၏။</p> <p>မထေရ်သည်လည်း နောက်တစ်နေ့ ကောရဏ္ဍကရွာသို့ ရောက်လေ၏။ ပဉ္စင်းငယ်၏ မိခင်သည်လည်း “ငါ၏အစ်ကို မထေရ်သည် ငါ့သားကိုခေါ်၍ ယခုလာလိမ့်မည်” ဟု အမြဲမပြတ် လမ်းကို မျှော်ကြည့်လျက် နေ၏။ ထိုပဉ္စင်းငယ်၏ မိခင်သည် တစ်ပါးတည်းသာလျှင် ကြွလာသောမထေရ်ကို မြင်လတ်သော် “ငါ၏ သားဟာ သေပြီနဲ့တူတယ်၊ မထေရ်တစ်ပါးတည်းသာ ကြွတော်မူလာတယ်” ဟု စဉ်းစားမိသဖြင့် မထေရ်၏ ခြေရင်း၌ ငိုကြွေး၏။ မထေရ်သည် “ပဉ္စင်းငယ်သည် အလို နည်းပါးခြင်းကြောင့် မိမိကို မသိစေဘဲ သွားဟန်တူပေသည်” ဟု နှမဖြစ်သော ပဉ္စင်းငယ်၏ မိခင်ကို နှစ်သိမ့်စေ၍ အဖြစ်သနစ် အလုံးစုံကို ပြောကြားပြီးလျှင် သပိတ်အိတ်ထဲမှ ထိုပဉ္စင်းငယ် လှူလိုက်သော အဝတ်စကို ထုတ်၍ ပြလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-427 <hr> မွေးမိခင်၏ အိမ်၌ ဝါတွင်းသုံးလပတ်လုံး ဆွမ်းဘုဉ်းပေး၍ နေပါသော်လည်း “ဦးပဉ္စင်းက ဒါယိကာမကြီး၏သား၊ ဒါယိကာမကြီးက ဦးပဉ္စင်း၏ မယ်တော်” ဟု ဤမျှကိုသော်မှ မပြောဘဲ နေနိုင်တော်မူပါသည်၊ အံ့ဩဖွယ် ယောက်ျားပါတကား ဟု မထေရ်အား လျှောက်ထား၏။ ဤပဉ္စင်းငယ်ကား အမိအဘတို့သော်မှလည်း ပလိဗောဓ မဖြစ်ပေ၊ အခြားသော အလုပ်အကျွေးဖြစ်သော ဒါယကာ၊ ဒါယိကာမ တို့မူကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာရှိအံ့နည်း။</p> <h3>(၃) လာဘပလိဗောဓ</h3> <p>ပစ္စည်းလေးပါးတို့ကို လာဘ်ဟု ဆိုအပ်ပေသည်၊ ထိုပစ္စည်းလေးပါးတို့သည် အဘယ်သို့လျှင် ပလိဗောဓဖြစ်သနည်းဟူမူ - ဘုန်းတန်ခိုးကြီးမားသော ရဟန်းအား ရောက်လေရာရာ အရပ်၌ လူတို့သည် များစွာသော ပစ္စည်းတို့ကို လှူဒါန်း ကြ၏။ ထိုရဟန်းသည် လူတို့အား အနုမောဒနာတရား ဟောရသည်ဖြစ်၍ ရဟန်း တရားကို အားထုတ်ခြင်းငှာ အခွင့်မရတော့ပေ။</p> <p>တဖန် မိုးမလင်းမီ နံနက်စောစော၌ပင် ပစ္စည်းများခြင်းကို လိုလားသော ပိဏ္ဍပါတ်ဓုတင်ဆောင်ရဟန်းတို့သည် ကြွလာကြသောအခါ “အရှင်ဘုရား- ဤမည် သော ဥပါသကာ, ဥပါသိကာမ, အမတ်, အမတ်၏ သမီးသည် အရှင်ဘုရား တို့ကို ဖူးမြင်လိုပါသည်” ဟု လျှောက်ကြ၏။ ထိုဘုန်းကြီးသော ရဟန်းသည် “င့ါရှင် သပိတ် သင်္ကန်းကို ယူခဲ့လော့” ဟု အလုပ်အကျွေး တပည့်ရဟန်းကို စေခိုင်း၍ သွားခြင်းငှာ စီမံရ၏။ ဤနည်းဖြင့် ဒါယကာတို့ကို ချီးမြှင့်ခြင်း၌ အမြဲကြောင့်ကြ စိုက်ရ၏။ ဤကဲ့သို့သော ရဟန်းအားသာလျှင် ပစ္စည်းလေးပါးတို့သည် ပလိဗောဓ ဖြစ်ကြပေသည်။ ထိုဘုန်းကြီးသော ရဟန်းသည် ဒါယကာ၊ ဒါယိကာမအပေါင်းကို စွန့်ခွာ၍ မိမိကို သိသူတို့မရှိကြရာအရပ်၌ တစ်ပါးတည်း ကျင့်သင့်ပေသည်။ ဤသို့ ကျင့်သည်ရှိသော် ပလိဗောဓ ပြတ်လေတော့၏။</p> <h3>(၄) ဂဏပလိဗောဓ</h3> <p>သုတ္တန်ဆောင်ဂိုဏ်းကိုဖြစ်စေ၊ အဘိဓမ္မာဆောင်ဂိုဏ်းကိုဖြစ်စေ ဂိုဏ်းဟု ဆိုအပ် ပေသည်။ ထိုဂိုဏ်းအား ပါဠိကိုဖြစ်စေ အဋ္ဌကထာကိုဖြစ်စေ ပို့ချပေးရသည်ဖြစ်၍ ရဟန်းတရား အားထုတ်ခြင်း၏ အခွင့်မရသော ရဟန်းအားသာလျှင် ဂိုဏ်းသည် ပလိဗောဓဖြစ်ပေသည်။ ဂိုဏ်းပလိဗောဓ ရှိသော ထိုရဟန်းသည် ပလိဗောဓကို ဤသို့ဖြတ်အပ်၏။ အကယ်၍ ထိုသင်ယူသူ ရဟန်းတို့သည် များစွာသင်ယူအပ်ပြီး သည်ဖြစ်၍ အကြွင်းအကျန် နည်းသည်ဖြစ်အံ့၊ ထိုအကြွင်းအကျန်ကို အပြီးသတ်၍<br> <br>စာမျက်နှာ-428 <hr> တောသို့ဝင်အပ်၏။ အကယ်၍ အနည်းငယ်သာ သင်ယူရသေးသည်ဖြစ်၍ အကြွင်းအကျန်များသေးသည်ဖြစ်အံ့၊ တစ်ယူဇနာထက် အလွန်မသွားဘဲ တစ်ယူဇနာ အပိုင်းအခြားအတွင်း၌ ဂိုဏ်းအား စာပေပို့ချတတ်သော အခြားရဟန်းသို့ ချဉ်းကပ်၍ “အရှင်သည် ဤရဟန်းတို့ကို ပါဠိသင်ပေးခြင်း စသည်တို့ဖြင့် ချီးမြှောက်တော်မူပါ” ဟု ပြောဆို လျှောက်ထားအပ်၏။ ဤသို့ လွှဲအပ်ရမည့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မရသော ရဟန်းသည် “ငါ့ရှင်တို့- ငါ့မှာ ကိစ္စတစ်ခုရှိနေ၏။ သင်တို့သည် ချမ်းသာရာ အရပ်များသို့ သွားကြပါကုန်” ဟုဆို၍ ဂိုဏ်းကို စွန့်ပြီးလျှင် မိမိ၏ရဟန်းကိစ္စကို ပြုသင့်ပေသည်။</p> <h3>(၅) ကမ္မပလိဗောဓ</h3> <p>အမှုသစ်ကို အမှုကိစ္စဟု ဆိုအပ်ပေသည်။ ထိုအမှုကိစ္စကို ပြုသော ရဟန်းသည် လက်သမား စသည်တို့၏ လုပ်ခရသည် မရသည်ကို သိအပ်၏။ ပြုပြီးသော အမှု၊ မပြုရသေးသောအမှု၌ သိအောင် ကြောင့်ကြစိုက်ရ၏။ ထို့ကြောင့် အခါခပ်သိမ်း ပလိဗောဓ ဖြစ်ပေသည်။ ထိုအမှုကိစ္စဟူသော ပလိဗောဓကိုလည်း ဤဆိုလတ္တံ့သောနည်းဖြင့် ဖြတ်အပ်၏။ အကယ်၍ ဤအမှုကိစ္စသည် အနည်းငယ် ကြွင်းကျန်သည် ဖြစ်အံ့၊ ထိုအနည်းငယ် ကြွင်းကျန်နေသော အမှုကိစ္စကို ပြီးဆုံး စေအပ်၏။ အကယ်၍ အကြွင်းအကျန်များသော် ထိုအမှုကိစ္စသည် သံဃာ့ အမှုကိစ္စဖြစ်မူ သံဃာအားဖြစ်စေ၊ သံဃာ့ဝန်ဆောင် ရဟန်းတို့အားဖြစ်စေ လွှဲအပ် သင့်၏။ ထိုသို့ လွှဲအပ်ရမည့်သူကို မရရှိသော ရဟန်းသည် သံဃာအား စွန့်ခွာ၍ သွားသင့်ပေသည်။</p> <h3>(၆) အဒ္ဓါနုပလိဗောဓ</h3> <p>ခရီးသွားခြင်းကို “အဒ္ဓါန” (ခရီး)ဟု ဆိုအပ်ပေသည်။ အကြင်ရဟန်းအား တစုံတခုသောအရပ်၌ ရှင်ပြုပေးရမည့် ရှင်လောင်းသော်လည်း ရှိငြားအံ့၊ ရသင့်ရထိုက်သော တစုံတခုသော ပစ္စည်းသော်လည်း ရှိငြားအံ့၊ ရှင်ပြုပေးရမည့် ရှင်လောင်းကို ရှင်မပြုရခြင်း၊ ရသင့်ရထိုက်သော ပစ္စည်းကို မရရှိခြင်းတို့ကြောင့် သည်းမခံနိုင်ပါမူ တောသို့ဝင်၍ ရဟန်းတရားကို အားထုတ်နေသော်လည်း ခရီးသွားလို စိတ်ကို ဖျောက်နိုင်ခဲ၏။ ထို့ကြောင့် ခရီးသွား၍ အမှုကိစ္စအားလုံးကို ပြီးဆုံးစေပြီးမှသာလျှင် ရဟန်းတရား၌ ကြောင့်ကြစိုက်ခြင်း၊ အားထုတ်ခြင်းကို ပြုသင့်ပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-429 <hr> <h3>(၇) ဉာတိပလိဗောဓ</h3> <p>ဆွေမျိုးဟူသည်ကား ကျောင်း၌ ဆရာ၊ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ၊ အတူနေတပည့်၊ အနီးနေတပည့်၊ ဥပဇ္ဈာယ်တူသီတင်းသုံးဘော်၊ ဆရာတူသီတင်းသုံးဘော် တို့သည် (ဆွေမျိုး)မည်၏။ အိမ်၌ အမိ၊ အဘ၊ အစ်ကို၊ နှမ အစရှိသော သူတို့သည် (ဆွေမျိုး)မည်၏။ ထိုဆရာ စသည်တို့သည် မမာမကျန်းကုန်လတ်သော် ဤယောဂီ ရဟန်းအား ပလိဗောဓ ဖြစ်ကုန်၏။ ထို့ကြောင့် ဆရာ စသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို လုပ်ကျွေးပြုစု၍ ပကတိအတိုင်း ကျန်းမာအောင် ပြုခြင်းဖြင့် ထိုပလိဗောဓကို ဖြတ်အပ်၏။</p> <p>ထိုဆရာစသည်တို့တွင် ရှေးဦးစွာ ဥပဇ္ဈာယ်သည် မမာမကျန်းဖြစ်၍ နာတာ ရှည်ရောဂါဖြစ်ကာ အိပ်ရာမှ မထနိုင်သည့်တိုင်အောင် ဖြစ်ငြားအံ့၊ တစ်သက်လုံး သော်လည်း လုပ်ကျွေးပြုစုအပ်၏။ ရှင်ပြုပေးသော သရဏဂုံဆရာ၊ ရဟန်းပြုပေး သော ကမ္မဝါစာဆရာ၊ အတူနေတပည့် မိမိက ကမ္မဝါဖတ်၍ ရဟန်းပြုပေးထားသော အနီးနေတပည့်၊ သရဏဂုံပေး၍ ရှင်ပြုပေးထားသော အနီးနေတပည့်၊ ဥပဇ္ဈာယ်တူ သီတင်းသုံးဘော်တို့ကိုလည်း ထို့အတူပင် လုပ်ကျွေးပြုစုအပ်၏။ နိဿရည်းဆရာ၊ ကျမ်းဂန်သင်ကြားပေးသောဆရာ၊ နိဿရည်းယူတပည့်၊ ကျမ်းဂန်သင်ယူသည့် တပည့်၊ ဆရာတူ သီတင်းသုံးဘော်တို့ကိုမူကား နိဿရည်း (သို့မဟုတ်) ကျမ်းဂန် သင်ကြားမှု မပြတ်သေးသမျှ ကာလပတ်လုံး လုပ်ကျွေးပြုစုအပ်၏။ စွမ်းနိုင်ပါမူ ထို့ထက်အလွန်လည်း လုပ်ကျွေးပြုစုအပ်သည်သာတည်း။ အမိအဘတို့၌လည်း ဥပဇ္ဈာယ်၌ကဲ့သို့ ကျင့်အပ်၏။</p> <h3>(၈) အာဗာဓပလိဗောဓ</h3> <p>အနာရောဂါဟူသည်ကား - တစုံတခုသော အနာရောဂါတည်း။ ထိုအနာ ရောဂါသည် နာကျင်ခံခက် နှိပ်စက်လတ်သော် ရဟန်းအား ပလိဗောဓ ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ထိုပလိဗောဓကို ဆေးကုခြင်းဖြင့် ဖြတ်ရမည်။ အကယ်၍ ရက်အနည်း ငယ် ဆေးကုသော်လည်း မပျောက်အံ့၊ “ငါသည် ခန္ဓာကိုယ်တည်းဟူသော သင်၏ ကျွန် မဟုတ်၊ အခစားလည်း မဟုတ်၊ သင့်ကိုသာလျှင် လုပ်ကျွေးလျက် မထင်သော သံသရာ၌ ဆင်းရဲသို့ ရောက်ခဲ့ရလေပြီ” ဟု ခန္ဓာကိုယ်ကို ကဲ့ရဲ့၍ ရဟန်းတရားကိုသာလျှင် အားထုတ်သင့်ပေသည်။<br> ၁။ သဒ္ဓိဝိဟာရိကခေါ် အတူနေတပည့်ဟူသည်မှာ - ဥပဇ္ဈာယ်ယူထားသော တပည့်ဖြစ်သည်။</p> <p>၂။ အန္တေဝါသိကခေါ် အနီးနေတပည့်ဟူသည်မှာ-ဥပဇ္ဈာယ်မှတပါးသော ဆရာတို့၏ တပည့် ဖြစ်သည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-430 <hr> <h3>(၉) ဂန္ထပလိဗောဓ</h3> <p>ကျမ်းဂန်ဟူသည်ကား ပိဋကတည်းဟူသော ပရိယတ်ကို ဆောင်ရွက်ခြင်းတည်း။ ထိုကျမ်းဂန်သည် ရွတ်အံသရဇ္ဈာယ်ခြင်း စသည်ဖြင့် အမြဲကြောင့်ကြစိုက်နေရသော ရဟန်းအား ပလိဗောဓ ဖြစ်၏။ အမြဲကြောင့်ကြစိုက်မနေရသော ရဟန်းအားမူ ပလိဗောဓ မဖြစ်ပေ။</p> <h3>မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင် ဒေဝမထေရ်နှင့် မလယဝါသီ ဒေဝမထေရ်</h3> <p>မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင် ဒေဝမထေရ်သည် မလယဝါသီ (မလယအရပ်၌ နေသော) ဒေဝမထေရ်၏ အထံသို့ သွား၍ ကမ္မဋ္ဌာန်း တောင်းလေ၏။ မလယဝါသီ ဒေဝ မထေရ်သည် မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင် ဒေဝမထေရ်အား “ငါ့ရှင်.... ပရိယတ်၌ ဘယ်အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိပါသနည်း” ဟုမေးလေသည်။ မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင် ဒေဝမထေရ်က “မဇ္ဈိမနိကာယ်ကို နှုတ်တက်ဆောင်ပါသည်ဘုရား” ဟုလျှောက်ထား၏။</p> <p>ထိုအခါ မလယဝါသီ ဒေဝမထေရ်က “ငါ့ရှင်. . . . ဤမဇ္ဈိမနိကာယ်သည် ဆောင်ရန်ခက်ခဲ၏။ မူလပဏ္ဏာသကို ရွတ်အံသရဇ္ဈာယ်သူအား မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသသည် နှုတ်သို့ ရောက်လာတတ်၏။ ထိုမဇ္ဈိမပဏ္ဏာသကို ရွတ်အံသရဇ္ဈာယ်သူအား ဥပရိပဏ္ဏာသသည် နှုတ်သို့ ရောက်လာတတ်၏။ သင့်အား အဘယ်မှာလျှင် ကမ္မဋ္ဌာန်းနှလုံးသွင်းမှု ဖြစ်နိုင်လိမ့်မည်နည်း” ဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>တဖန် မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင် ဒေဝမထေရ်က “အရှင်ဘုရားတို့အထံ၌ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို ရပြီးသည်ရှိသော် ပရိယတ်ကို နောက်တဖန် ပြန်၍ မကြည့်တော့ပါ ဘုရား” ဟု လျှောက်ထား၍ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို ယူပြီးလျှင် ၁၉-နှစ်ပတ်လုံး ရွတ်အံသရဇ္ဈာယ်ခြင်းကို မပြုဘဲ အနှစ် (၂၀)ရောက်သောအခါ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်လေ၏။</p> <p>ထိုအခါ သရဇ္ဈာယ်ခြင်းငှာ လာကြကုန်သော ရဟန်းတို့အား “ငါ့ရှင်တို့ ငါသည် ပရိယတ်ကို မကြည့်သည်မှာ အနှစ်နှစ်ဆယ် ရှိပေပြီ၊ သို့သော်လည်း ငါသည် ဤမဇ္ဈိမနိကာယ်၌ လေ့ကျင့်ကျေပွန်ပြီးဖြစ်၏၊ အားထုတ်ကြပါကုန်” ဟု မဇ္ဈိမနိကာယ်ဆောင် ဒေဝမထေရ်က ပြောကြားလေသည်။</p> <h3>(၁၀) ဣဒ္ဓိပလိဗောဓ</h3> <p>တန်ခိုးဟူသည်ကား ပုထုဇဉ်တို့၌ဖြစ်သော တန်ခိုးတည်း၊ မှန်ပေ၏၊ ထိုပုထုဇဉ် တန်ခိုးသည် ပက်လက်အိပ်တတ်ကာမျှ သူငယ်ကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ [?] ကဲ့ သို့လည်းကောင်း မပျက်အောင် ဆောင်ထားရန် ခက်ခဲ၏၊ အနည်းငယ်မျှ<br> <br>စာမျက်နှာ-431 <hr> သော အနှောင့်အယှက်ဖြင့်ပင် ပျက်စီးတတ်၏။ ထိုတန်ခိုးသည် ဝိပဿနာ၏ ပလိဗောဓသာ ဖြစ်၏။ သမာဓိ၏ ပလိဗောဓကား မဖြစ်ပေ။ အဘယ်ကြောင့် ဆိုသော် သမာဓိသို့ ရောက်ပြီးမှသာ ထိုတန်ခိုးကို ရောက်နိုင်ခြင်းကြောင့်တည်း။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဝိပဿနာကို အလိုရှိသော သူသည် တန်ခိုးဟူသော ပလိဗောဓ ကိုလည်း ဖြတ်အပ်၏။ သမာဓိကို အလိုရှိသောသူကား ကြွင်းသောပလိဗောဓကြီး ၉-ပါးတို့ကိုသာ ဖြတ်အပ်ပေ၏။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ အာ, ကု, လာဘ၊ ဂိုဏ်း, ကိစ္စ၊ ပထ, ဉာ, အနာ။<br> ကျမ်းဂန်, တန်ခိုး၊ ဤဆယ်မျိုး၊ ဖြတ်ရိုး ဝိပသ်မှာ။</p> <h3>ပလိဗောဓငယ် (၅)ပါး</h3> <p>(အရှင်ဇာဂရ- ဝိပဿနာကြေးမုံကျမ်း)</p> <p>“ခုဒ္ဒကပလိဗောဓပစ္ဆေဒံ ကတွာ” စသည်ဖြင့် ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၌ ကြောင့်ကြဖွယ် ဟူသော ပလိဗောဓငယ် ၅-ပါးလာ၏ -<br> ၁။ ရှည်သောဆံပင်၊ မုတ်ဆိတ်၊ လက်သည်း၊ ခြေသည်း တို့ကို ပယ်အပ်၏။</p> <p>၂။ ဆွေးမြေ့ စုတ်ပြတ်သော သင်္ကန်း၊ အဝတ် စသည်များကို ခိုင်မြဲအောင် ဖာထေးစပ်ချုပ်ခြင်းကို ပြုအပ်၏၊</p> <p>၃။ ဟောင်းနွမ်း ညစ်ပေသော သင်္ကန်း၊ အဝတ် စသည်များကို ဖွပ်လျှော် ထပ်ဆိုး လိပ်နယ်ခြင်းကို ပြုအပ်၏။</p> <p>၄။ အညစ်အကြေးတင်သော သပိတ်များရှိလျှင် စင်ကြယ်အောင် မီးဖုတ်ခြင်း စသည်ကို ပြုလုပ်အပ်၏။</p> <p>၅။ အိပ်ရာ၊ ခုတင်၊ အင်းပျဉ်၊ ညောင်စောင်း စသည်ကို ပြုပြင်အပ်၏ - ဟူ၍ ၅-ပါးရှိပါသည်။</p> <p>လူများမှာလည်း ခေါင်းဆေးလျှော်ခြင်း စသော အထက်၌ ဆိုခဲ့သည့် စပ်ဆိုင်ရာ ကြောင့်ကြဖွယ် အမှုငယ်များကို ပြုပြင်၍ ထားအပ်၏။</p> <p>ဤပလိဗောဓငယ်မှာ ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံကို နှလုံးသွင်း၍ ဝိပဿနာသဘောကို မရိပ်မိသေးမီ ၅-ရက်၊ ၇-ရက်၊ ၁၀-ရက်စသည်ဖြင့် နေ့ရက် နုစဉ်အခါမှာ ကြောင့်ကြခြင်း မရှိစေရန်သာ ရှေးဦးစွာ ပြုလုပ်ထားရသည်။ ဝိပဿနာသဘောကို ရိပ်မိသောအခါ မခဲယဉ်းပေ။ စူးစိုက်အားထုတ်ကြည့်လျှင် ထင်ရှား သိသာပေ လိမ့်မည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-432 <hr> <h3>စရိုက်</h3> <p>စရိုက်ဆိုသည်မှာ ပင်ကိုရိုးရာ သူတကာဖြစ်နေကျထက် လွန်လွန်ကဲကဲ ဖြစ်တတ် သည်ကို ခေါ်သည်။</p> <p>စရိုက်သည် ၆-ပါး အပြားရှိ၏၊ ထို ၆-ပါးကား -</p> <h3>စရိုက် ၆-ပါး</h3> <p>(၁) ရာဂစရိုက် - ဝတ္ထုကာမ၊ ကိလေသာကာမတို့၌ လွန်ကဲစွာ ကပ်ငြိ တတ်သောအကျင့်၊<br> (၂) ဒေါသစရိုက် - အာဃာတ၊ ဣဿာ၊ မစ္ဆရိယ စသည်တို့၌ လွန်ကဲသည့် အကျင့်၊<br> (၃) မောဟစရိုက် - ထိုင်းမှိုင်းတွေဝေခြင်း လွန်ကဲသည့်အကျင့်၊<br> (၄) သဒ္ဓါစရိုက် - ယုံကြည်လွယ်လေ့ရှိသောအကျင့်၊<br> (၅) ဝိတက်စရိုက် - စိတ်ကူးယဉ်တတ်သောအကျင့်၊</p> <p>(၆) ပညာစရိုက် - အရာရာ၌ အကြောင်းအကျိုး အကောင်းအဆိုးတို့ကို ဆင်ခြင်တတ်သောအကျင့် ဟူ၍ စရိုက်အပြား ၆-ပါးရှိပါသည်။</p> <h3>မိမိစရိုက်ကို ဆန်းစစ်ရန် လိုအပ်ခြင်း</h3> <p>ထိုစရိုက်သည် လူတို့၌ တစ်ပါးဖြစ်စေ၊ နှစ်ပါးဖြစ်စေ၊ သုံးပါးဖြစ်စေ တွဲလျက် ရှိတတ်သည်။ ဤသူသည် အဘယ်စရိုက်ရှိသည်ဟု အကဲခတ်နိုင်မှုမှာ အသွားအလာ အနေအထိုင်၊ အပြောအဆို ဣရိယာပုထ်ကိုလည်းကောင်း၊ လုပ်မှုကိုင်မှုကိစ္စ၊ စားသောက်မှုဘောဇဉ်၊ ကြည့်ခြင်း ဒဿန စသည်တို့ကို ကြည့်ရှုအကဲခတ်ခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း သိနိုင်သည်။</p> <p>ထိုစရိုက် ၆-ပါးတို့တွင် ရာဂနှင့်သဒ္ဓါ၊ ဒေါသနှင့်ပညာ၊ မောဟနှင့်ဝိတက် စရိုက်တို့သည် သဘောအားဖြင့် တူသလိုလို ရှိတတ်သည်။</p> <p>ရာဂနှင့် သဒ္ဓါစရိုက်ရှိသောသူသည် ပကတိ သွားမြဲ သွားသည်ရှိသော် ယဉ်ယဉ် ကျေးကျေး တင့်တင့်တယ်တယ် ရှိသည်။ ဖြည်းဖြည်းသာ ခြေကို ချသည်၊ ညီညီ ကြွသည်။ လုပ်မှုကိုင်မှုတို့၌ ယဉ်ကျေးသေသပ်သည်။ အချိုအဆိမ့် စားသောက်ဖွယ် တို့နှင့် အမွှေးအကြိုင်တို့ကို ကြိုက်နှစ်သက်တတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-433 <hr> ထူးသည်ကား -<br> ရာဂစရိုက်ရှိသောသူသည် ကာမဂုဏ်အာရုံများကို စွဲမက်တတ်သည်၊ ပရိယာယ် မာယာ အလိမ်အကောက်များသည်၊ မာနကြီးသည်၊ လိုချင်လောဘများသည်။ သဒ္ဓါစရိုက်ရှိသောသူသည် စွန့်ကြဲပေးကမ်းလှူဒါန်းလေ့ရှိသည်။ ဘုရားကို ပူဇော်ခြင်း၊ တရားတော်ကို နာယူခြင်း၊ သံဃာတော်များကို ဝပ်တွားဆည်းကပ်ခြင်း အလေးအမြတ်ပြုခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်လေ့ရှိသည်၊ ဤသို့ထူးပါသည်။</p> <p>ဒေါသနှင့် ပညာစရိုက်ရှိသောသူသည် အသွားအလာ၊ အနေအထိုင်၊ အပြော အဆို ကြမ်းကြမ်းတမ်းတမ်း ကတိုက်ကရိုက်ရှိသည်၊ လုပ်မှု, ကိုင်မှုတို့၌ ယဉ်ကျေး သေသပ်ခြင်းမရှိလှ၊ အချဉ်၊ အငန်၊ အစပ်၊ အခါး၊ စူးရှသော အစာ အာဟာရကို ကြိုက်နှစ်သက်တတ်သည်။ မကောင်းသော အဆင်း၊ အသံစသည်နှင့် တွေ့ကြုံ သောအခါ သည်းခံချုပ်တည်းခြင်းမရှိဘဲ ဆဲဆိုငေါက်ငမ်း ကြမ်းတမ်း စိတ်တို လွယ်သည်။</p> <p>ထူးသည်ကား<br> ဒေါသစရိုက်ရှိသောသူသည် ရန်ငြိုးဖွဲ့မှု၊ ငြူစူမှု၊ သူတပါးဂုဏ်ကို ဖျက်ဆီးလိုမှု၊ ဂုဏ်တုဂုဏ်ပြိုင်ပြုလိုမှု၊ အဆုံးအမခက်ခဲမှုတို့ ဖြစ်လေ့ရှိသည်။</p> <p>ပညာစရိုက်ရှိသောသူသည် စားသောက်ဖွယ်တို့၌ နှိုင်းနှိုင်းချိန်ချိန် စားသောက် လေ့ရှိသည်။ သံသရာနောင်ရေးကို သတိပညာဖြင့် ကောင်းစွာမြော်မြင်လေ့ရှိရကား ဂတိကောင်း၍ ထက်ထက်မြက်မြက်ရှိအောင် ပါရမီကုသိုလ်များကို လုံ့လသန်သန်ဖြင့် မှန်မှန်ကြိုးစားလေ့ရှိသည်၊ ဤသို့ထူးပါသည်။</p> <p>မောဟနှင့် ဝိတက်စရိုက် ရှိသောသူသည် ယမ်းဖယ်ယမ်းဖယ် သွားလေ့ရှိသည်။ ကြောက်ရွံ့လျက် ခြေကို ချသည်၊ ကြွသည်၊ မေ့မေ့လျော့လျော့ရှိသည်၊ လုပ်ငန်း ကိစ္စ ရှုပ်ရှုပ်ထွေးထွေး ပွေပွေလိမ်လိမ်ရှိသည်၊ စားသောက်မှု၌လည်း အဘယ်အစာကို ကြိုက်နှစ်သက်တတ်သည်ဟူ၍မရှိ၊ မိမိအစွမ်းဖြင့် မည်မည်ရရ ပြောလောက် ဆိုလောက် အောင် ပြီးမြောက်သည်ဟူ၍ မရှိတတ်၊ အကြောင်းအကျိုး အကောင်းအဆိုးကို နှိုင်းချိန်ခွဲခြား၍ မသိတတ်၊ အရပ်ရပ်ကိစ္စမှာ သူတကာ၏ နောက်လိုက်သာ ဖြစ်ရ သည်။ သူများချီးမွမ်းသည်ကို နောက်က လိုက်၍ ချီးမွမ်းတတ်သည်၊ သူများကဲ့ရဲ့ သည်ကိုလည်း နောက်ကလိုက်၍ ကဲ့ရဲ့တတ်သည်၊ သတိပညာကင်းလျက် ထိုင်းမှိုင်း ခြင်း, ပျံ့လွင့်ခြင်းတို့နှင့်သာ အချိန်ကို ကုန်လွန်စေသည်။ ထိုစရိုက်နှစ်ပါးသည် ထူးမခြားနားဖြစ်၍ ထိုထိုအမှုကိစ္စ၌ စကားတွေပေါလျက် ကိစ္စမချောဘဲ မျော၍<br> <br>စာမျက်နှာ-434 <hr> သာနေတတ်သည်၊ လူပေါ်ကျော့၊ လူလေ၊ လူလွင့်တို့နှင့် ပျော်မွေ့ကာ အကြံ များလျက် အလကားလူပိုတွေသာ ဖြစ်တတ်သည်။</p> <h3>စရိုက်အလိုက် နှလုံးသွေးဖြစ်တတ်ပုံ</h3> <p>ရာဂစရိုက်ရှိသောသူသည် နှလုံးသွေးနီသည်။ ဒေါသစရိုက်ရှိသောသူသည် နှလုံး သွေးညိုသည်။ မောဟစရိုက် ရှိသောသူသည်အမဲသားဆေးသော ရေလောက်သာ နှလုံးသွေးရောင်ဖျော့သည်။ သဒ္ဓါစရိုက်ရှိသောသူသည် နှလုံးသွေးဝါသည်။ ပညာ စရိုက်ရှိသောသူသည် ပတ္တမြားကြောင်မျက်ရွဲကဲ့သို့ နှလုံးသွေးပြိုးပြက်ရှိသည် ဖြူသည်။ ဝိတက်စရိုက်ရှိသောသူသည် ပဲပြုတ်ရေ အဆင်းကဲ့သို့ နှလုံးသွေးရောင် ရှိသည်။</p> <p>ထိုစရိုက်တို့ဖြစ်ရခြင်းမှာ ရှေးကံအကြောင်း မကင်းပေ၊ ရှေးဘဝက ကုသိုလ် ကောင်းမှုပြုလုပ်သောအခါ လောဘခြံရံ၍ ပြုလုပ်ခဲ့လျှင် လောဘစရိုက် ရှိတတ် သည်၊ ဒေါသခြံရံ၍ ပြုလုပ်ခဲ့လျှင် ဒေါသစရိုက်ရှိတတ်သည်။ မောဟခြံရံ၍ ပြုလုပ်ခဲ့လျှင် မောဟစရိုက်ရှိတတ်သည်။ သဒ္ဓါတရားခြံရံ၍ ပြုလုပ်ခဲ့လျှင် သဒ္ဓါစရိုက် ရှိတတ်သည်။ သတိ, ပညာခြံရံ၍ ပြုလုပ်ခဲ့လျှင် ပညာစရိုက်ရှိတတ်သည်။ မကောင်း သော အကြံအစည် ထွေထွေလာလာဖြင့် ခြံရံ၍ ပြုလုပ်ခဲ့လျှင် ဝိတက်စရိုက် ရှိတတ်သည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် နောင်အနာဂတ်ဘဝတို့၌ စရိုက်ဆိုးများ မဖြစ်ရအောင် ကုသိုလ် ကောင်းမှုလုပ်သောအခါမှာ သတိ,ပညာတို့ဖြင့် ခြံရံ၍ ပြုလုပ်ကြရမည်။ သို့မှသာ နောင်ဖြစ်လတ္တံ့သော ဘဝတို့၌ စရိုက်ကောင်းများ ဖြစ်နိုင်၍ ကောင်းမှုကုသိုလ် တိုးပွားပေမည်။</p> <h3>စရိုက် ၆-ပါးနှင့် သင့်လျော်သော ကမ္မဋ္ဌာန်း</h3> <p>၁။ ရာဂစရိုက်ရှိသောသူသည် အသုဘ ၁၀-ပါး၊ ကာယဂတာသတိ ဤ ၁၁-ပါး သော ကမ္မဋ္ဌာန်းတို့နှင့် သင့်လျော်ပေသည်။</p> <p>၂။ ဒေါသစရိုက်ရှိသောသူသည် မေတ္တာ, ကရုဏာ, မုဒိတာ, ဥပက္ခာဟူသော အပ္ပမညာ (ဗြဟ္မစိုရ်) ၄-ပါး၊ နီလ, ပီတ, လောဟိတ, ဩဒါတ ဟုဆိုအပ်သော ဝဏ္ဏကသိုဏ်း ၄-ပါး၊ ဤ ၈-ပါးသော ကမ္မဋ္ဌာန်းတို့နှင့် သင့်လျော်သည်။</p> <p>၃။ မောဟနှင့် ဝိတက်စရိုက် ရှိသောသူသည် ထွက်လေဝင်လေကို နှာသီးဖျား၌ ရှုမှတ်သော အာနာပါနဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းနှင့် သင့်လျော်သည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-435 <hr> ၄။ သဒ္ဓါစရိုက်ရှိသောသူသည် ဗုဒ္ဓါနုဿတိ, ဓမ္မာနုဿတိ, သံဃာနုဿတိ, သီလာနုဿတိ, စာဂါနုဿတိ, ဒေဝတာနုဿတိ၊ ဤ ၆-ပါးသော ကမ္မဋ္ဌာန်းတို့နှင့် သင့်လျော်သည်။</p> <p>၅။ ပညာစရိုက်ရှိသောသူသည် မရဏာနုဿတိ, ဥပသမာနုဿတိ, (နိဗ္ဗာန်ကို အာရုံပြုခြင်း) စတုဓာတုဝဝတ္ထာန် (ဓာတ်ကြီးလေးပါးရှုမှတ်ခြင်း), အာဟာရေ ပဋိကူလသညာ၊ ဤ ၄-ပါး သော ကမ္မဋ္ဌာန်း တို့နှင့် သင့်လျော်သည်။</p> <p>ထိုသို့ဆိုခဲ့ပြီးသော ၃၀-သော ကမ္မဋ္ဌာန်းတို့မှ ကြွင်းကုန်သော ပထဝီ၊ အာပေါ၊ တေဇော၊ ဝါယော၊ အာကာသ၊ အာလောက ဟုဆိုအပ်သော ကသိုဏ်း ၆-ပါး၊ အရုပ္ပ ၄-ပါး၊ ဤ ၁၀-ပါးသော ကမ္မဋ္ဌာန်းတို့သည် အလုံးစုံသော စရိုက် ၆-ပါးလုံးနှင့် သင့်လျော်သည်။</p> <p>ကသိုဏ်းတို့တွင် အလုံးစုံငယ်သော ကသိုဏ်းဝန်းသည် ဝိတက်စရိုက်ရှိသူအား သင့်လျော်သည်။ ကြီးသော ကသိုဏ်းဝန်းသည် မောဟစရိုက် ရှိသူအား သင့်လျော်သည်။</p> <p>ရာဂကိုပယ်ခြင်းငှာ အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်းကို ပွားအပ်သည်။ ဒေါသကိုပယ်ခြင်းငှာ မေတ္တာကို ပွားအပ်သည်။ ဝိတက်ကို ပယ်ခြင်းငှာ အာနာပါနဿတိကို ပွားအပ်သည်။ မာနကို ပယ်ခြင်းငှာ အနိစ္စသညာကို ပွားအပ်သည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်း အားထုတ်လိုသူတို့သည် ပြဆိုခဲ့သော ကမ္မဋ္ဌာန်း ၄၀-တို့တွင် မိမိ တို့၏ စရိုက်နှင့် သင့်၊ မသင့် နှိုင်းချိန်၍ သင့်လျော်မည်ထင်သော ကမ္မဋ္ဌာန်း တစ်ခုခုကို ပွားများအားထုတ်သင့်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-436 <hr> <h3>အခန်း (၈)</h3> <h3>သမထကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်နည်း</h3> <h3>ပထဝီကသိုဏ်းဖြင့် ဈာန်ရအောင် ပြုလုပ်နည်းအညွှန်း</h3> <h3>(က) ပရိကံပိုင်း</h3> <p>သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားသည် ဈာန်ရအောင် လုပ်နည်းနှင့် မဂ်ဖိုလ်ရအောင် လုပ်နည်းဟူသော နည်းမှန်ကြီး နှစ်မျိုးကို ကမ္ဘာလူသားတို့၏ အကျိုးစီးပွား အတွက် ထားရစ်ခဲ့သည်။ ယင်းနည်း နှစ်နည်းအနက် ဈာန်ရအောင် လုပ်နည်းကို ဖော်ပြပါမည် -</p> <h3>(၁) အခြေခံပြင်ဆင်ချက်</h3> <p>ဈာန်ယာဉ်စီးနိုင်အောင် လေ့ကျင့်လိုသူသည် ပထမဦးဆုံး ကျန်းမာရေး ပြည့်စုံအောင် ကြိုးစားရမည်။ ရောဂါတစ်မျိုးမျိုးရှိနေလျှင်လည်း ထိုရောဂါ ပျောက်ကင်းအောင် ကုသပစ်ရသည်။ မည်သည့်ရောဂါမျှ မရှိ၊ ပကတိကျန်းမာသူ ဖြစ်မှသာလျှင် ဈာန်သူရဲကောင်း အလောင်းအလျာ ဖြစ်ထိုက်သည်။ ထို့နောက် အိမ်ထောင်ရေး၊ သားသမီးရေး၊ မိဘရေးတို့ကို ယာယီဖြစ်စေ ပယ်ပစ်လိုက် ရသည်။ လူပျိုဖြစ်က ပို၍ ကောင်းသည်။ သို့သော် အာကာသမောင်တွေလည်း လေ့ကျင့်ခန်း ယူနေသည့် ကာလအတွင်း အိမ်ပြန်အိပ်ခွင့် မရကြပေ၊ ထို့အတူ အားကစားသမားများလည်း ပြိုင်ပွဲနီး၍ အပူတပြင်း လေ့ကျင့်နေချိန်၌ မယားနှင့်အတူ အိပ်ခွင့် မရကြပေ၊ ဤကိစ္စသည် လူ၏ခန္ဓာထဲရှိ ခွန်အားကို ဆုတ်ယုတ်စေတတ် သဖြင့် အရေးကြီးသောကိစ္စကို ဆောင်ရွက်ခါနီးတိုင်း ရှောင်ကြဉ်ကြရခြင်း ဖြစ်သည်။ ဆောင်ရွက်ရမည့်အလုပ်၏ အတိုင်းအတာအလိုက် ဤကိစ္စကို ကန့်သတ် ရှောင်ကြဉ်ရသည်၊ ပို၍အရေးကြီးသော အလုပ်ဖြစ်လေ ပို၍ရှောင်ရလေ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အားကစားသမားများထက် အာကာသမောင်တို့က ပို၍ ရှောင်ကြ ရသည်။ အာကာသမောင်တို့ထက် ဈာန်သင်တန်းသားက ပို၍ ရှောင်ကြဉ်ရမည် ဖြစ်သည်။ ဤကိစ္စရှောင်ဖို့ကလည်း ခက်ခဲလှသည် မဟုတ်ပါပေ။ မယားနှင့် ခွဲအိပ်ရမှာကို တွန့်နေလျှင်လည်း ပါရာဇိကလေးပါး အမြဲထိန်းထားသော ငယ်ဖြူ ရဟန်းတော်များ ရှိနေသော ဤနိုင်ငံတွင် ရှက်ဖွယ်လိလိ ဖြစ်ရာသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-437 <hr> ထို့ပြင် မိမိ မိသားစု၏ စားဝတ်နေရေး ကြောင့်ကြမဲ့မှု အခြေအနေကို ဖန်တီးပေးခဲ့ရမည်။ ပြည့်ပြည့်စုံစုံ ရှိစေရမည်။ သို့မဟုတ်က သူတို့ဘဝကို သူတို့ စွမ်းရည်နှင့် ရုန်းကန်နိုင်ကြသည်ဟု သဘောထားရမည်။ နောက်ဆုံး ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် သူတို့အတွက် ငါ ပူမနေနိုင်ပါဘူးဟု သံယောဇဉ်ကြိုးကို တိခနဲ ဖြတ်လိုက်ရမည်။ ဤသို့ သံယောဇဉ်ကို ဖြတ်ရန်လည်း ခဲယဉ်းလှသည်မဟုတ်၊ ဈာန်လုပ်ငန်းခွင်ထဲ ရောက်သွားသောအခါ တဖြည်းဖြည်း သံယောဇဉ်ကွာကျ သွားတတ်ပါသည်။</p> <p>နောက်တစ်ချက်က ပညာရေးဖြစ်၏၊ ပညာတပိုင်းတစနှင့် [?] ဈာန် သူရဲကောင်း အလောင်းအလျာ မဖြစ်ထိုက်၊ ကျောင်းတက်နေစဉ်မျိုး၊ ပညာ ရှာချိန်မျိုး၌ ရှေ့တွင် မည်သည့်စာမေးပွဲ အောင်ချင်သေးတယ်၊ မည်သည့်ဘွဲ့ လေးလိုချင်သေးတယ် စသည်ဖြင့် မျှော်လင့်ချက်ရှိနေတတ်သည်။ ငါ ဒီမှာ လာပြီး ကျင့်ကြံနေတုန်း ငါ့သူငယ်ချင်း ဘယ်သူ ဘယ်ဝါဖြင့် ... ဘာဘွဲ့ကြီးတွေရလို့ ဘာရာထူးကြီးနှင့် ဖြစ်နေမှာပဲ စသည်ဖြင့် စိတ်ရောက်တတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပညာသင်ချင်လျက် တန်းလန်းနှင့် ဈာန်သင်တန်း မတက်သင့်၊ သို့မဟုတ် ပညာရေး ကြောင့်ကြမှု အားလုံးကိုဖယ်ပစ်ပြီး စိတ်ပြတ်ပြတ်ထားနိုင်လျှင် ဤသင်တန်းနှင့် သင့်လျော်သည်။</p> <p>ဤသို့ဆိုသဖြင့် တစ်သက်လုံး ပညာညွန့်တုံးရမည်ဟု အပေါ်ယံမထင်ပါနှင့်၊ ဈာန်သင်တန်းတက်ပြီးမှ ပြန်သင်ချင်လည်း ရပါသည်။ ထိုအခါကျလျှင် ယခု တစ်လ သင်ရမှာကို တစ်ရက်တည်းနှင့် တတ်ပေလိမ့်မည်။ အကြောင်းကား သူ၏စိတ်ဓာတ် သူ၏ပညာသည် အရည်အသွေး ပိုရှိလာပြီး သမာဓိအား ကောင်းလာသဖြင့် မှတ်ဉာဏ် အလွန်ထက်မြက်နေမည် ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။</p> <p>ရစရာ အလားအလာ မျှော်လင့်ချက်ရှိကလည်း သင်တန်းမဝင်မီ ရှင်းပစ် ရမည်။ ကြွေးမြီရစရာရှိလျှင် စိတ်ပူနေတတ်သည်။ မိဘထံမှ ခပ်မြက်မြက် အမွေ ရဖို့ မျှော်လင့်ချက် ရှိနေပြန်လျှင် ငါမရှိတုန်း မိဘဆုံးလျှင် မီးခံသေတ္တာသော့ မည်သူ့ဆီ ရောက်သွားမှဖြင့် အခက်ပဲဟု ကြောင့်ကြတတ်သည်။ ယုတ်စွအဆုံး ဈာန်သင်တန်း မတက်ခင် ထီမထိုးအပ်ပေ၊ ထီပေါက်လျှင် ဘာလုပ်လိုက်မည် စသည်ဖြင့် စိတ်ကူးတွေ ဝင်လာတတ်သည်။ ငါမရှိတုန်းများ ထီပေါက်နေမှဖြင့် ငါ့ထီလက်မှတ် ထားတဲ့နေရာကိုလည်း အိမ်သားတွေ သိမှာမဟုတ်ဘူး၊ အစိုးရ ဘဏ္ဍာတော်ဖြစ်ရချည့်ရဲ့ဟု တွေးပူမိတတ်သည်။ အကောင်းဆုံးက ဘာရစရာ ဘာမျှော်လင့်ချက်မှ မထားဘဲ ကိုယ်လွတ်စိတ်လွတ် ပေါ့ပေါ့ပါးပါး ရှိနေရန် လိုပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-438 <hr> ကိုယ်ပိုင် ပစ္စည်းဥစ္စာ စိန်ရွှေငွေများ ရှိလျှင်လည်း လုံးဝ စိတ်ချရမည့်သူနှင့် လွှဲထားရမည်။ ဤပစ္စည်းများအတွက် ကြောင့်ကြစိုက်မှု ထိန်းသိမ်းမှု လုံးဝ မရှိရပေ။ အဝတ်အစား ချုပ်လုပ်ခြင်း၊ တဲဆောက်ခြင်း၊ အိမ်ဆောက်ခြင်း၊ ဆိုင် ဆောက်ခြင်း၊ စက်ရုံတည်ခြင်းမှ စ၍ လုပ်ချင်သောအလုပ်, လုပ်စရာရှိသော အလုပ်များရှိနေကလည်း သင်တန်းမတက်မီ ပြီးစီးအောင် လုပ်ခဲ့ရမည်။ သို့မဟုတ် ဤအလုပ်တွေ မလုပ်တော့ဘူးဟု စိတ်ကို ပိုင်းဖြတ်ထားရမည်။ ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ ကိစ္စအတွက်ဖြစ်စေ၊ ဗဟုသုတအလို့ငှာဖြစ်စေ၊ ယုတ်စွအဆုံး အပျော်ဖြစ်စေ ခရီးထွက်စရာ ရှိလျှင်လည်း နောက်မှ သွားမည်ဟု သဘောမထားအပ်၊ မသွား တော့ဘူး၊ သွားစရာ မလိုဘူးဟု စိတ်ပိုင်းဖြတ် ပစ်ရမည်၊ သို့မဟုတ်က သင်တန်းခွင်ဝင်နေစဉ် ရောက်လိုသည့် နေရာတွေအကြောင်း စိတ်ထဲမှာ လာလာ ပေါ်ပြီး လုပ်ငန်းအနှောင့်အယှက် ဖြစ်တတ်သည်။</p> <p>သင်တန်းတက်နေစဉ် ကာလအတွင်း သင်တန်းပြဆရာမှ အခြား မည်သူ တစ်ဦးတစ်ယောက်မျှ အပေါင်းအသင်း မလုပ်ရပေ၊ မည်သူနှင့်မျှ အတွေ့မခံ ရပေ၊ ထို့ပြင် စာဖတ်ခြင်းကို အထူးရှောင်ရမည်။ ကမ္မဋ္ဌာန်းထိုင်ရင်း စာဖတ် ခြင်းသည် လူနှင့်ပတ်ဝန်းကျင် ဘဝဆီသို့ စိတ်ရောက်သွားစေနိုင်သည်။ လုပ်ငန်း ခွင်မှ စိတ်အပြင်ထွက်သွား၍ ဖြစ်၏။ နေ့စဉ် ဒိုင်ယာရီရေးခြင်း အပါအဝင် စာရေးခြင်း၊ မှတ်သားခြင်း၊ တေးထားခြင်း မည်သည်ကိုမျှ မလုပ်ရပေ။</p> <p>အချုပ်အားဖြင့် ဈာန်သင်တန်းတက်နေစဉ် ကာလအတွင်း ပတ်ဝန်းကျင်နှင့် စိတ်ရောလူပါ အဆက်အသွယ် ဖြတ်ထားရမည်။ သို့မှသာ လုပ်မည့်လုပ်ငန်းခွင်၌ စိတ်ဝင်စားနိုင်မည် (ဝါ) သမာဓိရနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။ ဤသို့ ပြုသည်ကို “ပလိ ဗောဓဖြတ်သည်” ဟု စာသုံးကျကျ ခေါ်ကြလေသည်။</p> <h3>(၂) နေရာယူခြင်း</h3> <p>ပြင်ဆင်မှု ပြုလုပ်ပြီးနောက် နေရာရွေးရမည်။ ဖြစ်စေချင်သည့် ကိစ္စတစ်ခု အောင်မြင်ရေးအတွက် နေရာယူ မှန်ကန်မှုသည် လွန်စွာ အရေးကြီးလှပါသည်။ စာပေနှင့် မွေ့လျော်ပြီး ရေဒီယိုသီချင်းဖြင့် ဇိမ်ခံချင်သူသည် သိမ်ကြီးဈေး အလယ် ခေါင်၌ နေရာယူလျှင် မသင့်တော်ပါ။ သူ့ရည်ရွယ်ချက် ထမြောက်အောင်မြင်မည် မဟုတ်ပါ။ ထိုနည်းအတူ ရုပ်ရှင်, ဘောပွဲ အသည်းစွဲကြိုက်တတ်သူများလည်း လက်ရှိအခြေအနေအရ အသွားအလာခက်ခဲလှသော မြို့စွန်မှာ သွားနေမိလျှင် အတော် ဂွကျနေပေလိမ့်မည်။ ကိုယ့်အလုပ် ကိုယ့်ဝါသနာနှင့် လိုက်အောင် နေရာယူ မှန်မှ အဆင်ပြေပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-439 <hr> ဈာန်အလုပ်သည် “သမာဓိ”အလုပ်၊ သမထအလုပ် ဖြစ်သည်၊ စိတ်ကို ရှေ့တန်းတင်၍ စေစားခြင်း ဖြစ်သည်။ စိတ်တည်ကြည်မှုရရေး၌ (ဝါ)သမာဓိ ထူထောင်ရေး၌ အကြီးမားဆုံး အဖျက်အဆီးမှာ အသံဗလံများ ဖြစ်သည်။ သမာဓိ စာပို့ရထားကြီးကို အသံဗလံ မိုင်းဗုံးများက ရစရာမရှိအောင် ဖျက်ဆီးပစ်တတ် ကြသည်။ ရှေ့သို့ဆက်၍ မသွားနိုင်အောင် ဟန့်တားတတ်ကြသည်။</p> <p>အသံဆိုက မည်သည့်အသံပဲဖြစ်ဖြစ် ဈာန်လုပ်ငန်းကို အနှောင့် အယှက် ပေးပေသည်။ သာယာသောအသံ၊ ဆိုးဝါးသောအသံ၊ မျိုးစုံဆူညံသော အသံ၊ လူသံ၊ ငှက်သံ၊ ရထားသံ၊ ကားသံ ဘာသံမှ သမာဓိကို အကျိုးမပြုပေ။ အကြောင်းမှာ အသံတစ်ခုကို ကြားရသည်ဆိုလျှင် ကြားရသူ့စိတ်သည် ထိုအသံ လာရာ အရပ်၊ ထိုအသံပြုရာ လူ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ယာဉ် စသည်ဆီသို့ ရောက်သွားတတ်မြဲ ဖြစ်သည်။ သမာဓိအလုပ်ကို စိတ်ဖြင့် လုပ်နေရသည်ဖြစ်ရာ အသံလာရာဆီသို့ စိတ်ကလေးက ထွက်ထွက်သွားနေပါလျှင် အလုပ်ခွင်တွင် ဖင်မမြဲသော လူလို ဖြစ်ပြီး အလုပ်မတွင်ကျယ်နိုင်တော့ပါ။ လက်သမားအလုပ်၊ စက်ကိရိယာ အလုပ်၊ လယ်ယာအလုပ် စသည်က အလုပ်မတွင်ကျယ်လျှင် ... ကြာရုံပဲရှိမည်။ ဆက်လုပ်၍ ဖြစ်နိုင်သေးသည်။ သမာဓိအလုပ်မှာမူ စိတ်ကလေးက အပြင်ထွက်ပြီး လမ်းသလားလွန်းပါက လုပ်ငန်းပျက်ကျသွားတတ်ပါသည်။ ပျင်းရိမှု၊ ငိုက်မျဉ်းမှု၊ တွန့်ဆုတ်မှုတွေ ဒလဟော ဝင်ရောက် လွှမ်းမိုးပြီး လုပ်ငန်းကို ဖျက်ဆီးပစ်တတ်ပါသည်။</p> <p>သို့ဖြစ်သောကြောင့် ဈာန်သင်တန်းအတွက် အကောင်းဆုံး အသင့်တော်ဆုံး နေရာမှာ ဘာသံမျှ မကြားရသော ဆိတ်ငြိမ်နေရာမျိုး ဖြစ်ပါသည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓက သမာဓိ ထူထောင်ချင်သူသည် “အရညဂတော၊ တောသို့ သွား။ ရုက္ခမူလဂတော၊ သစ်ပင်ရင်းမှာထိုင်၊ သို့မဟုတ် သုညာဂါရဂတော၊ ဆိတ်ငြိမ်တဲ့ တစ်နေရာရာကို ရွေး” ဟု အလွယ်ဆုံး ညွှန်ကြားခဲ့ပါသည်။</p> <h3>(၃) လုပ်ငန်းပြင်ဆင်ခြင်း</h3> <p>ဆိတ်ငြိမ်ရာဒေသတွင် တဲငယ်ဖြစ်စေ၊ ပို၍ကောင်းသော ခေတ်မီအဆောက် အအုံကိုဖြစ်စေ ဆောက်လုပ်ရပါမည်။ အကယ်၍ အဆောက်အအုံကို မဆောက် နိုင်သေးလျှင် ... မိုးနည်းသော ဒေသဖြစ်ပါက နံရံတစ်ခုကို ထောင်ရပါမည်။ ဤလောက်မျှ မလုပ်နိုင်သေးပါကလည်း သစ်ပင်ပါးပျဉ်း ကြီးကြီးတစ်ခုကို ရှာ၍ နံရံအဖြစ် အသုံးပြုရပါမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-440 <hr> ထိုနံရံပေါ်တွင် လူတထိုင်စာ..အမြင့်လောက်၌ နေရာတစ်ခု သတ်မှတ်ပါ။ ထိုနေရာသည် လူထိုင်၍ ကြည့်လျှင် မော့လည်းမမော့ရ ငုံ့လည်း မရဘဲ မျက်စိနှင့် မျဉ်းဖြောင့်တတန်းတည်းကျသော နေရာမျိုးဖြစ်ရမည်။ အကယ်၍ လူက ထိုင်ခုံပေါ်မှာ ထိုင်မည်ဆိုလျှင် မိမိမျက်စိနှင့် မျဉ်းဖြောင့်ကျကျ နံရံပေါ်မှာ နေရာသတ်မှတ်ပါ။ ထိုင်ခုံပေါ်မှ ခြေတွဲလဲချထိုင်လျှင် ဖြစ်နိုင်စရာ ရှိသည်။ သို့သော် ယခု ကုလားထိုင်များလို နောက်မှီလက်တင် မပါသင့်၊ ပက်လက် ကုလားထိုင်နှင့် ဆိုဖာကိုမူ လုံးဝမသုံးသင့်၊ အိပ်ပျော်သွားတတ်သည်။</p> <p>ကြမ်းပြင်ညီပေါ်မှာဆိုလျှင် တင်ပျဉ်ခွေထိုင်၊ ထိုင်ခုံပေါ်မှာဆိုလျှင် ခြေတွဲလဲချထိုင်နိုင်သည်။ မည်သို့ ထိုင်ထိုင် မိမိမျက်စိနှင့် မျဉ်းဖြောင့်ကျကျ နံရံ ပေါ်မှာ နေရာတစ်ခု သတ်မှတ်ရမည် ဖြစ်ပါသည်။ မတ်တပ်ထလျှင်သော် လည်းကောင်း၊ အိပ်၍ လဲလျောင်းလျက်သော်လည်းကောင်း သင်တန်းဝင်ရန် မဖြစ်နိုင်ပါ။</p> <h3>ကသိုဏ်းဝန်းတင်ခြင်း</h3> <p>ကသိုဏ်းဝန်းကို ရွှံ့မြေစေးဖြင့် ပြုလုပ်ရသည်။ နံရံမှာ ကပ်ထားလျှင် ကွာမကျလာအောင် စေးကပ်လျှင် လုံလောက်သည်။ အတုံးအခဲ ကျောက်ပြုတ် ကျောက်ခဲများ မပါစေရပါ။ ထိုရွှံ့စေးကို အချင်းတစ်ပေခန့်ရှိ အဝိုင်းတစ်ခု ပြုလုပ်ရသည်။ ကြည့်မည့် မျက်နှာပြင်ဘက်တွင် မညီမညွတ် မရှိစေရပါ။ ချောနေစေရပါမည်။</p> <p>ထိုမြေကသိုဏ်းဝန်းကို နံရံပေါ်ရှိ မိမိသတ်မှတ်ထားသော နေရာ၌ တင်ထား ရပါမည်၊ ယင်းသို့ တင်ထားရာ၌ ခိုင်မြဲစေလိုသဖြင့် ချိတ်ခြင်း၊ ဆွဲခြင်း၊ ထောက်ခြင်း မလုပ်ရပါ။ သဘောက ကြည့်လိုက်သောအခါမှာ ဘေးဆီက ဘာအဆက်အသွယ်မှ မရှိဘဲ ကသိုဏ်းဝန်းသန့်သန့် မြင်နိုင်စေရန် ဖြစ်ပါသည်။ လူများလျှင် တစ်ယောက် တစ်ခန်းကျ၊ တစ်ယောက် ကသိုဏ်းဝန်း တစ်ခုကျစီ ထားရပါမည်။</p> <h3>(၄) အထိုင်ကျင့်ခြင်း</h3> <p>အားလုံးပြင်ဆင်ပြီးသောအခါ မိမိနေရာ၏ အလင်းရောင်အလိုက် ကသိုဏ်းဝန်း နှင့် ၃-ပေမှ ၆-ပေကွာ နေရာလောက်တွင် ကျကျနန ထိုင်ရပါမည်။ ကြမ်းပြင် ပေါ်မှာဖြစ်က ခြေနှစ်ခုကို ကြက်ခြေခတ်ယှက်၍ တင်ပျဉ်ခွေ ထိုင်ပါ၊ ခါးနှင့် ဦးခေါင်းကို အတတ်နိုင်ဆုံး ၉၀ ဒီဂရီကျအောင် မတ်မတ်ထားပါ၊ ခါးနှင့် ဦးခေါင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-441 <hr> ကို မတ်မတ်ထားရခြင်းအကျိုးမှာ ကြာရှည် ထိုင်နိုင်စေပါသည်။ ကျောရိုးဆက်များ ကြားရှိ ရိုးတွင်းခြင်ဆီတို့ စနစ်တကျ လည်ပတ်နိုင်သဖြင့် ကုန်းကုန်းကွေးကွေး ထိုင်သည်ထက် ပိုပြီး ကြာရှည်ထိုင်နိုင်စေပါသည်။ ထိုင်ခုံနှင့် ထိုင်လျှင်လည်း ခါးနှင့်ဦးခေါင်း မတ်မတ်ထားရပါမည်။ လက်ကိုမူ ပက်လက်လှန်၍ နှစ်ခုထပ်ကာ ပေါင်ရင်း၌ ချထားနိုင်ပါသည်။ သို့မဟုတ် လက်မှောက်ခုံချ၍ ပေါင်နှစ်ခုပေါ်မှာ တင်ထားနိုင်ပါသည်။ အမျိုးသမီးသင်တန်းသူဖြစ်က ပုဆစ်တုပ်၍ မိန်းမထိုင် ထိုင်နိုင်ပါသည်။ သို့သော် ခါးနှင့်ခေါင်းကို မတ်မတ်ထားရပါမည်။</p> <p>ဤသို့ထိုင်ရာ၌ အစတွင် ဝန်လေးစရာ ရှိပါသည်။ ခါးကို မတ်မတ်ထောင် ထားရသည်မှာ ဝန်တစ်ခုကို ချီထားရသလို စိတ်တွင် ခံစားရတတ်ပါသည်။ အပြင်မှာ သက်သာသလို စိတ်လိုလိုက်၍ ထားချင်ထား၊ ထောင်ချင်ထောင်၊ ကုန်းချင် ကုန်း၊ ကော့ချင်ကော့၊ ထိုင်ချင်သလို ထိုင်နေရာမှ အခုအလုပ်ခွင် စည်းကမ်းနှင့် ထိုင်ရသောအခါ စိတ်ကျဉ်းကျပ် လာပါလိမ့်မည်။ ဤသည်မှာ အပြောင်းအလဲ တစ်ခုကြုံတိုင်း တွေ့ ရတတ်သည့် ဓမ္မတာပါ၊ နောက်တဖြည်းဖြည်း ရိုးလာပါလိမ့်မည်။</p> <p>စနစ်တကျ ထိုင်ပုံထိုင်နည်း ဟန်ကျလာသောအခါ ကသိုဏ်းဝန်းကို စမ်းကြည့် ရပါမည်။ အမြင်မရှင်းလျှင် ရှေ့တိုး ထိုင်တန် ထိုင်၍ ကပ်လွန်းသလို ထင်ပြီး စိတ်ထဲမှာ ခပ်ပိတ်ပိတ် ဖြစ်နေသည်ထင်ပါက နောက်သို့ အနည်းငယ် ဆုတ်တိုင် စမ်းကြည့်ရပါမည်။ အလောတော်ကျပြီဆိုလျှင် ထိုနေရာကို ယူရပါမည်။</p> <h3>(ခ) ဆက်လက်အားထုတ်ခြင်း</h3> <h3>(၁) စိတ်နှိုးခြင်း</h3> <p>ဈာန်လေ့ကျင့်ခန်းကို မစမီ မိမိစိတ်ကို နှိုးပေးသင့်ပါတယ်။ “ယခု ငါစမ်းသပ် လုပ်ကိုင်မည့် နည်းသည် ဘုရား ရဟန္တာနှင့်တကွ ထက်မြက်သူတွေ ကိုယ်တိုင် လုပ်သွားတဲ့ နည်းပဲဖြစ်တယ် သူတို့ကိုယ်တိုင် ရရှိအောင်မြင်သွားလို့လဲ ယခုလို လုပ်နည်း ကိုင်နည်းတွေကို ထားခဲ့နိုင်ခြင်း ဖြစ်တယ်၊ ယခုလည်း အိန္ဒိယ၊ တိဗက်လို ဒေသတွေမှာ သမထယောဂီတွေ လက်တွေ့အောင်မြင် နေကြဆဲ ဖြစ်တယ်၊ ငါလည်း ကြိုးစားလျှင် သူတို့လိုပဲ ဈာန်ရရမယ်၊ ကြိုးစားဖို့သာလိုတယ်၊ ဆန္ဒ ရှိလျှင် လုံလဝီရိယ ရှိလျှင်၊ စိတ်ရှိလျှင်၊ ပညာရှိလျှင် ဘယ်ဟာမဆို အောင်မြင်နိုင်တယ်” ဤသို့ စသည်ဖြင့် စိတ်ဓာတ်အားကို နှိုးပေးသင့်ပါတယ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-442 <hr> အကယ်၍ ဈာန်ယာဉ် စီမံကိန်းရေးဆွဲ၍ စနစ်တကျ စုပေါင်းကြိုးစားသော အခါမျိုး၌မူ နည်းစနစ်အပေါ် ယုံကြည်ချက် ခိုင်မြဲအောင် ကြိုးစားချင်စိတ် ပေါက်အောင် ၃-၄ ပတ်လောက် သင်တန်းပေးသင့်သည်။ ထိုသင်တန်းမှရသော နှိုးစိတ်ကို လုပ်ငန်းခွင်မစမီ အသုံးပြုရမည်။</p> <p>အထူးအရေးကြီးသော အချက်မှာ ယင်းသို့ စိတ်ဓာတ်ခိုင်မြဲရေး သင်တန်း ပေးရာတွင် ဈာန်လုပ်ငန်းခွင်ဝင်လျှင် တွေ့တတ် ကြုံတတ် ခံစားရတတ်သော အချက်တို့ကို အနည်းငယ်မျှ စကားဦးသန်း၍ မပြောရပေ။ ဤအချက် လွန်စွာ အရေးကြီးသည်၊ မပြောအပ်တာကို ပြောမိလျှင် လုပ်ငန်းခွင်၌ သွားပြီး အနှောင့် အယှက်ဖြစ်တတ်သည်။ စိတ်ကူးတွေ၊ စိုးရိမ်စိတ်တွေ၊ ကြောက်စိတ်တွေ ဝင်လာ တတ်သည်။ ကြပ်ကြပ်ဆင်ခြင်ပါ။</p> <p>စီမံကိန်းနှင့် အကောင်အထည်ဖော်သောအခါ သင်တန်းဆရာများ ထားရပါမည်။ ဆရာက စစ်ဆေးခြင်းမျိုးမဟုတ်ဘဲ သင်တန်းသားက သူ့အတွေ့ထူး အမြင်ထူးကို ပြောပြသည့်အခါ နားထောင်ရမည်။ ဆရာက စာနှင့် ပေနှင့် ညှိ၍ ရှေ့သို့ မည်သို့တိုး၍ ကြိုးစားရှုမြင်ရန် အကြံဉာဏ်ပေးရပါမည်။ သင်တန်းသား တစ်ဦးမှာ အပြင်းအထန် စွပ်လုပ်နေလျှင် သိမ်မွေ့စွာ အကဲခတ်၍ သူ့အမြင်အတွေ့ကို ပြောပြရန် တောင်းပန်သင့်က တောင်းပန်ရမည်။ သူလုပ်နေပုံ ဘုရားနည်းနှင့် ကိုက်ညီနေက သာဓုခေါ်၍ အားပေးရမည်။ တိမ်းယိမ်းနေသည်ထင်က တည့်မတ် ပေးရမည်။ တစ်ဦးတည်း ကြိုးစားသူဖြစ်လျှင်လည်း ဤသို့သော ဆရာကောင်းကို ချဉ်းကပ်သင့်သည်။</p> <h3>(၂) နိမိတ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်း</h3> <p>မိမိ ကြိုတင်ပြင်ဆင်ထားသည့်အတိုင်း ကသိုဏ်းဝန်းရှေ့မှာ ထိုင်ပါ၊ ကိုယ်ကို နေသားတကျ နေရာယူပြီးနောက် မျက်စိကို မှန်တမ်းထား၍ ကသိုဏ်းဝန်းကို စိုက်ကြည့်နေပါ။ ကြည့်ခါစတွင် မျက်တောင် ခဏခဏ ခတ်ချင်လာတတ်သည်။ ခတ်ပါ။ နောက်တဖြည်းဖြည်း မျက်တောင်ခတ်ကြိမ် နည်းလာပါလိမ့်မည်။</p> <p>ကသိုဏ်းဝန်းကို စူးစိုက်ကြည့်ရင်း စိတ်ထဲက မြေ-မြေ (ပထဝီ-ပထဝီ) ဟု တရစပ် မှတ်ပေးနေရမည်။ ပါးစပ်က ထုတ်ဆိုရန်မလိုပါ။ သဘောက ကိုယ့် စိတ်ကို ကသိုဏ်းဝန်းမှာပဲ ရှိနေအောင် သိနေအောင် မပြတ်လုပ်ပေးနေရခြင်းမျိုး ဖြစ်ပါသည်။ စိတ်ကို ကသိုဏ်းဝန်းနှင့် ဖမ်းနေခြင်းဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-443 <hr> ဤအခါတွင် စိတ်သည် နွားဆိုးကြီးလို ကသိုဏ်းဝန်းချည်တိုင်မှ ရုန်း၍ ရုန်း၍ ထွက်ပြေးပါလိမ့်မည်။ ကသိုဏ်းဝန်းကြီးကို ရှေ့မှာထားပြီး စိတ်က ... ဟိုဟိုဒီဒီ ပေါက်ကရ လျှောက်သွားပါလိမ့်မည်။ ဤသို့ စိတ်ထွက်ပြေးသောအခါ သတိ အလွတ်မခံဘဲ ချက်ချင်းကသိုဏ်းဝန်းဆီသို့ စိတ်ကို ပြန်ပို့ပေးရမည်။ “မြေ မြေ” လို့ သိနေအောင် စိတ်ကို ကသိုဏ်းဝန်းပေါ် ပြန်တင်ပေးရမည်။ စိတ်က ထွက်ပြေးလိုက် သတိနှင့် ဝီရိယက ပြန်ဖမ်းပြီး ကသိုဏ်းဝန်းပေါ် တင်ပေးလိုက်နှင့် ဖြစ်နေ လိမ့်မည်။</p> <p>ဤသို့ စိတ်နှင့် သတိ ဝီရိယတို့ နပန်းလုံးနေကြစဉ် ငိုက်မျဉ်း ထိုင်းမှိုင်းမှု ဖြစ်လာတတ်သည်။ ဟုတ်မှ ဟုတ်ပါ့မလား၊ ဟန်မှ ဟန်ပါ့မလားဟု သံသယ တွေလည်း ဝင်လာတတ်သည်။ တွန့်ဆုတ်မှု၊ လုပ်ငန်းခွင် စွန့်လွှတ်ပြေးချင်မှု၊ တစ်ခုခုကို အလိုမကျ၍ စိတ်ဆိုးမှု၊ ကိုယ်စိတ် ဂနာမငြိမ်လွန်း၍ ဒေါသထွက်မှု မျိုးလည်း ဝင်လာတတ်သည်။ တောင်ကြံ, မြောက်ကြံ, တောင်တွေး, မြောက်တွေး, ကြံတတ်, တွေးတတ်မိ၏။ ဤအတွင်း စိတ်ကူးထဲမှာ အချောအလှ အနိပ်တွေမြင်ပြီး လိုချင်တပ်မက်လွန်းသည့် စိတ်တွေလည်း ပေါ်လာတတ်သည်။ ဤသည်တို့မှာ လုပ်ငန်း၏ ရန်သူတို့ပါတည်း။</p> <p>ဤရန်သူတော်များ ခြေရှုပ်လာမှုကို အောင်မြင်ဖို့ရန် ကိုယ့်စိတ်ကို ကသိုဏ်း ဝန်းပေါ်မှာ မပြတ်တင်ပေးဖို့ပင် ဖြစ်သည်။ စိတ်ကလေးသည် ကသိုဏ်းဝန်းပေါ် မှာသာနေလျှင် မည်သည့်ရန်သူကမျှ မဖျက်ဆီးနိုင်၊ ကသိုဏ်းဝန်းပေါ်က ဆင်းပြေးသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ရန်သူနှင့် တိုးတော့သည်ပင်။</p> <p>သို့သော် ဇွဲသန်သန်နှင့် ဆက်ကာဆက်ကာ ကြိုးစားပေးလျှင် တစ်ခါနှင့်တစ်ခါ တစ်ရက်နှင့် တစ်ရက်၊ တစ်လနှင့်တစ်လ မတူဘဲ စိတ်ကလေးသည် ကသိုဏ်း ဝန်းပေါ်မှာ ပျော်ပျော်လာပါလိမ့်မည်။ စိတ်ကလေးသည် ကသိုဏ်းခြုံ၍ လုံလာသည် နှင့်အမျှ ရန်သူတော်များလည်း လက်လျှော့လက်လျှော့၍ ဆုတ်ခွါသွားကြလိမ့်မည်။</p> <p>မိမိစိတ်ကလေးကို ကသိုဏ်းဝန်းပေါ်မှာ ခပ်ကြာကြာတင်ထား၍ ရလာပြီ ဆိုလျှင် မိမိဖြစ်စေချင်တာ ဖြစ်လာ၍လည်းကောင်း၊ မနိုင်ဖူးသည့်စိတ်ကို နိုင်စပြုလာ၍ လည်းကောင်း သဘောကျလာပါလိမ့်မည်။ လန်းဆန်းပေါ့ပါးလာပါ လိမ့်မည်။ စိတ်ကလေးသည် တစ်နေရာတည်းမှာ ဝင်လာသည့်အတွက် စိတ်ငြိမ်မှု (ဝါ) စိတ် ချမ်းသာမှု ဖြစ်လာပါလိမ့်မည်။ စိတ်ငြိမ်လျှင် ကိုယ်လည်း ချမ်းသာလာမြဲ ဓမ္မတာပါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-444 <hr> ဤအဆင့်မှ တိုးတက်ကြိုးစားသွားလျှင် စိတ်ကလေးသည် ကသိုဏ်းဝန်းပေါ် တင်ထားလိုက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ဘယ်မှ မထွက် မသွားတော့ဘဲ ကသိုဏ်းကိုပဲ သိနေပါတော့သည်။ သမာဓိ တည်နေသည်ဟု ခေါ်ပါသည်။ စိတ်သည် ယခင်က ပရမ်းပတာဘဝနှင့် မတူတော့ဘဲ အင်အားသတ္တိ ရှိလာပါသည်။ ထိုအခါတွင် ကသိုဏ်းဝန်းကို ရိုးရိုးမြင်နေကျထက် ပိုပြီး ပြတ်ပြတ်သားသား ထင်ထင်ရှားရှား မြင်လာပါတော့သည်။</p> <p>ဤအဆင့်မှ ဇွဲသန်သန်ဖြင့် ဆက်လက် ကြိုးစားသွားပြန်သောအခါ စိတ်တန်ခိုး ပို၍ ရှိလာသဖြင့် နံရံပေါ်က ကသိုဏ်းဝန်းကို မျက်စိဖြင့် မကြည့် တော့ဘဲ မျက်စိမှိတ်ထားလိုက်လျှင်လည်း မျက်စိဖြင့် ကြည့်သလိုပင် ကသိုဏ်း ဝန်းကို မြင်လာရသည်။ ကသိုဏ်းဝန်းမရှိသော အခြားဘက်သို့ ကြည့်သော် လည်းကောင်း၊ တော တောင် ကောင်းကင်ကိုကြည့်သော်လည်းကောင်း၊ ဘယ်ကိုပဲ ကြည့်ကြည့် မျက်စိထဲမှာ ကသိုဏ်းဝန်းကိုပဲ မြင်နေရတော့သည်။ နံရံမှာ ကပ်ထားသည့် ကသိုဏ်းဝန်းပုံအတိုင်း ချွတ်စွပ်ထပ်တူ မြင်နေရတော့၏။</p> <p>ဤအဆင့် ရောက်လာသောအခါ နံရံပေါ်က မြေကသိုဏ်းဝန်း မလိုတော့ပြီး သူ့ကိုကြည့်ရန် မလိုတော့ပြီ၊ မျက်စိထဲမှာ မြင်နေသည့် ကသိုဏ်းဝန်း အတုကိုပဲ ဆက်၍ ရှုရန်လိုတော့၏။ ဤကသိုဏ်းဝန်းအတုကို ဆက်၍ဆက်၍ ရှုမြင်ပေးသော အခါ ကသိုဏ်းဝန်းသည် နဂိုနှင့်မတူတော့ဘဲ တဖြည်းဖြည်းချင်း ပို၍ ပို၍ နူးညံ့လာလိမ့်မည်၊ လှပလာလိမ့်မည်၊ မှုန်ချောလာလိမ့်မည်၊ ကြည်လင်လာလိမ့်မည်။</p> <p>မိမိ ကိုယ်တွင်းမှာလည်း အင်မတန် စက်ကောင်းတဲ့ နာရီအသေးဆုံးကလေး၏ စက်လှုပ်နေသလို အသက်ရှုတာရော၊ နှလုံးခုန်တာရော လွန်စွာ ညင်သာနေ လိမ့်မည်။ ဝမ်းဗိုက်အဖောင်းအပွ အလှုပ်အရှား ရှိုက်ချက် သိမ်မွေ့ လာ၏။ စိတ်က ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံမှာသာ ရောက်နေခြင်းကြောင့် ထမင်းဆာခြင်း၊ ရေငတ်ခြင်း တို့လည်း နဂိုကထက် သိသိသာသာ နည်းလာလိမ့်မည်။ ဤအခြေအနေသည် ပထမဈာန်ပန်းဆွတ်ခါနီး အခြေအနေမျိုးတည်း။</p> <p>ဤမျှလောက် ခရီးပေါက်လာလျှင် အချို့ သင်တန်းဝင် ပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ဝင်းဝင်း လက်လက် အရောင်အဝါတွေ မြင်လာတတ်သည်။ မိမိ နားရွက်အနီးကပ်ပြီး တစုံတယောက်က တစ်ခုခုပြောလိုက်သလိုလည်း ကြားရတတ်သည်။ အထိတ် တလန့် ဖြစ်စရာ အသံဗလံမျိုးကိုလည်း မမျှော်လင့်ဘဲ ကြားရတတ်သည်။ ဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ် သင်တန်းဝင်ပုဂ္ဂိုလ်အနေဖြင့် ဂရုစိုက်စရာမဟုတ်ပေ။ မိမိစိတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-445 <hr> ကိုသာ ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံ၌ ထပ်ကြပ်မကွာ ကပ်ပေးထားရမည် ဖြစ်သည်။ စိတ်နှင့် ကသိုဏ်းအာရုံ ဂဟေမြဲနေဖို့သာ အရေးကြီးဆုံးဖြစ်သည်။ ဤသို့ အထူးအဆန်းတွေနောက် စိတ်ပါသွားလျှင် ကသိုဏ်းဝန်းတုအာရုံ ပျောက်သွား လိမ့်မည်။</p> <p>ထိုသို့ ကသိုဏ်းဝန်းတု အာရုံပျောက်သွားလျှင် နံရံပေါ်ရှိ မူလမြေကသိုဏ်း ဝန်းကို ပြန်ရှူရပြန်သည်။ တစ်ကပြန်ပြီး စရပြန်သည်။ သို့သော် အစိမ်းလောက် မခက်တော့ပေ။ စာရပြီးမှ မေ့သွား၍ ပြန်ကျက်သည့် ကျောင်းသားလို ရလွယ်ပါသည်။ သို့ရာတွင် ရလိုက်မေ့လိုက် ခဏခဏ ဖြစ်ပါများလျှင် မကောင်းပေ။ ရှေ့လည်း ခရီးမပေါက် စိတ်လည်း လေလာတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် မော်တော် ကားကို ဂီယာထိုးပြီး တချီတည်းတက်သကဲ့သို့ တရှိန်တည်း သမာဓိမပျက် ဆက်နိုင်အောင် ကြိုးစားအပ်သည်။</p> <h3>(၃) ဈာန်ရခြင်း</h3> <p>ကသိုဏ်းဝန်းတု အာရုံနုကလေးကို အချိန်မရွေး မြင်နေရသော အဆင့်တွင် ဇွဲလုံ့လသန်သန်ဖြင့် ထပ်မနား စူးစိုက်ကြည့်မြင်ဖန်များလျှင် ထူးဆန်းသော စိတ်တမျိုး မိမိသန္တာန်မှာ ပေါ်လာလေသည်။ ဤစိတ်သည် မိမိမွေးကတည်းက တစ်ခါမျှ မဖြစ်ဖူးသေးသော စိတ်ဖြစ်သည်။ ယခုမှ မိမိကိုယ်ထဲမှာ အသစ် ဖြစ်ပေါ်လာသော စိတ်ဖြစ်သည်။</p> <p>ဤစိတ်သည် အရည်အချင်း ငါးမျိုးပါလာသည်။ ယင်းတို့ကား<br> ၁။ စိတ်နှင့် အာုံ ဆွဲစပ်ပေးတတ်သော သဘော (ဝိတက်)<br> ၂။ အာရုံပေါ်မှာ စိတ်ကလေး ကြာကြာနေအောင် ဖန်တီးတတ်သော သဘော (ဝိစာရ)<br> ၃။ နှစ်သက်မှုသဘော (ပီတိ)<br> ၄။ ချမ်းသာအေးမြမှုသဘော (သုခ) နှင့်<br> ၅။ အာရုံ၌ စိုက်၍ တည်ကြည်နေသောသဘော (ဧကဂ္ဂတာ) တို့ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>စိတ်၏ အဆိပ်အတောက်</h3> <p>ဤစိတ်မှာ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ စသော စိတ်၏ အဆိပ်အတောက်များကင်းနေသည်။ ထို့ကြောင့် ဤစိတ်သည် ဈာန်မရသော လူသာမန်တို့၏ စိတ်ထက် သတ္တိထက်မြက်သည်။ စွမ်းအားပိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-446 <hr> ဤစိတ်သည် ကသိုဏ်းဝန်းတု အာရုံနုကလေးကို ယခင်စိတ်များထက် ပိုပြီး စူးစူးစိုက်စိုက် ကြည့်မြင်နိုင်သည်။ အာရုံပေါ်မှာ ပို၍ ခိုင်မြဲစွာ စူးစိုက်ထားနိုင် သောကြောင့် စိတ်ထိုင်းမှိုင်းမှု၊ သို့လော သို့သော သံသယဖြစ်မှု၊ ဆုတ်နစ်မှု၊ ပျံ့လွင့်မှု၊ လိုချင်တပ်မက်မှုများ လုံးဝ မသိနိုင် မကပ်နိုင်တော့ချေ။ ဤစိတ် ကလေး ပလ္လင်ခံလာကတည်းက ဆိုခဲ့ပါ [?]တော်တွေ လုံးဝ လက်နက်ချလိုက် ကြရတော့သည်။</p> <p>ဤစိတ်ကလေးကို ပထမဈာန်စိတ်ဟု ခေါ်သည်။ ဈာန်သင်တန်းသား ကိုယ်နှိုက်က ဤစိတ်ကလေးကို သိသည်။ ဤစိတ်ကလေး၏ အရည်အသွေးကို နားလည်လျက် ရှိသည်။ စာပေဗဟုသုတ အခံရှိသူ သင်တန်းသားမှာမူ ပထမ ဈာန်ကို ရပြီဟု သိသည်။ ထိုသို့ အာရုံမရှိက စိတ်သစ်နှင့် ယင်း၏အရည်အသွေး ကိုသာသိသည်။ ဘာစိတ်ပဲဟု နာမည်မခေါ်တတ်ပေ။</p> <p>အချို့သောသူများသည် ဤပထမဈာန်စိတ်ကလေး ရပြီးနောက် ရှေ့သို့ ဆက်လက်၍ မကြိုးစား၊ နည်းကိုလည်းမသိ၊ ကြိုးစားပြန်လည်း တချို့မရ၊ ထို့ကြောင့် ဤဈာန်လေးကိုသာ မပျောက်ပျက်ရအောင် ထိန်းသိမ်းပြီးနေရင်း အသက်တမ်းစေ့သောအခါ သေကြရသည်။ ပထမဈာန်ရ ပုဂ္ဂိုလ်အဖြစ်နှင့် သေသည့်အတွက် ပထမဈာန်ဘုံမှာ ဗြဟ္မာဖြစ်ကြရသည်။</p> <p>သို့သော် အဘိညာဉ် လိုချင်သူအနေဖြင့် ဤတွင် ရပ်၍ မရ၊ ရှေ့သို့သာ တိုး၍ ကြိုးစားရမည်ဖြစ်သည်။ ရှေ့အဆင့်တက်ပုံကား ဤသို့တည်း -</p> <p>မိမိရထားပြီးသော ပထမဈာန်ကို ဆင်ခြင်သုံးသပ်ရသည်။ ဤစိတ်မှာ ဝိတက်ပါသည်၊ ဝိစာရပါသည်၊ ပီတိပါသည်၊ သုခပါသည်၊ ဧကဂ္ဂတာခေါ် သမာဓိပါသည်။ ဤအင်္ဂါအရည်အသွေးများကို လေ့လာရသည်။ ထိုပထမဈာန် စိတ်ကလေးကို ဖော်ကြည့်လိုက် အင်္ဂါတွေကို ဆင်ခြင်လိုက် ထပ်တလဲလဲ လုပ်ရ သည်။ အင်္ဂါမျိုးကို ဆင်ခြင်တုန်းမှာ ပထမဈာန်စိတ်ကလေး ချုပ်နေလိမ့်မည်၊ ဝေဖန်တတ်သည့် စိတ်နှင့် သူ၏ အင်္ဂါအရည်အချင်းတွေကို ဆစ်ပိုင်း သုံးသပ်ခြင်း ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုဈာန်စိတ်ကလေးကို ဖော်ကြည့်ပြီး သူ့အတိုင်း ထားကြည့်ရသည်။ ဘယ်လောက် ကြာကြာ မိမိထားနိုင်မလဲဟု စမ်းသပ်ခြင်းဖြစ်သည်။ သဘောက ကသိုဏ်းကို အာရုံပြု၍ ဥပါဒ်ထီဘင်ဖြင့် ဖြစ်ချုပ်နေကြသောကြောင့် စိတ်တစ်ခု တည်း အကြာကြီး ဖြစ်နေသည်မဟုတ်၊ ကားပလပ်မှ မီးတဖျပ်ဖျပ် ပွင့်နေသည့်<br> <br>စာမျက်နှာ-447 <hr> သဘောမျိုးပင်၊ ဤစိတ်မျိုး ထပ်တလဲလဲ ဖြစ်နေစေခြင်းသာတည်း။ ဤသို့ တသွင်သွင်ဖြစ်နေသည့် စိတ်ကလေးကို ရပ်ချင်လျှင်လည်း အချိန်မရွေး ရပ်နိုင် အောင် (ဝါ) စိတ်အပြောင်းအလဲ မြန်မြန်လုပ်နိုင်အောင် လေ့ကျင့်ရပြန်သည်။ ထို့နောက် -</p> <p>“ဒီစိတ်မှာ ပါဝင်နေတဲ့ မြင်မြင်ကရာ အာရုံကို ကြံစည်တတ်သည့်သဘော (ဝိတက်)သည် ရုန့်ရင်းသေးတယ်၊ သူ့ကြောင့် ငါရထားသော ဈာန်စိတ်မှာ လာပြီး ဂယက်ရိုက်တယ်၊ သူမရှိလျှင် စိတ်ပိုပြီး တည်ငြိမ်မယ်”</p> <p>ဤသို့ သုံးသပ်ဆင်ခြင်ရမည်။ ဤသို့ သုံးသပ်ဆင်ခြင်ပါများလျှင် ဝိတက် သဘောကို လက်လွှတ်ချင်လာသည်။ တောင်ကြံ မြောက်ကြံ ဘရံတောက်တီး အချည်းနှီးကို သိမ်းဆည်းလိုလာပေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဈာန်သင်တန်းသားသည် ကသိုဏ်းဝန်းကို ရှုသည့်အခါတွင် ကြောင့်ကြစိုက်ပြီး စိတ်ကို အာရုံပေါ်သို့ တင်ပေးမှု မပြုတော့ပေ၊ စိတ်ကို အာရုံ ပေါ်သို့ ကြိုးစားမတင်ဘဲ စိတ်ကလေးက အာရုံကို သိနေရုံမျှသာ ထားလိုက် သည်၊</p> <p>ဤသို့ ဝိတက်ကိုလွှတ်၍ စိတ်နှင့်ကသိုဏ်းတု အာရုံနုကလေး တေ့ဆိုင်နေပါ များလျှင် နောက်ထပ် စိတ်သစ်တစ်မျိုး ပေါ်လာပြန်သည်။ ဤစိတ်တွင်မူ ဝိစာရ, ပီတိ, သုခ, ဧကဂ္ဂတာ ဟူသော အင်္ဂါ (၄)ရပ်သာ ပါရှိလာသည်။ ဝိတက် သဘာဝ မပါတော့ချေ။ ဤစိတ်၌ သုံးသပ်မှုသဘော၊ နှစ်သက်မှုသဘော၊ ချမ်းအေးမှု သဘော၊ စူးစိုက်တည်ငြိမ်မှု သဘောရှိသည်။ ဝိတက်မပါသော စိတ်ကို ဒုတိယဈာန်စိတ်ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ပထမဈာန်မှ ဒုတိယဈာန်သို့ တက်သောနည်းအတိုင်း ထိုဒုတိယဈာန်စိတ်ကို ဖော်ကြည့်၊ ထားကြည့်၊ လွှတ်ကြည့်၊ ဈာန်အင်္ဂါဆင်ခြင်ကြည့်၍ အလေ့အကျင့် ရသောအခါ “ဤစိတ်မှာ ပါသော ဝိစာရသဘောသည် ရုန့်ရင်းသေးတယ်၊ ဝိတက်နှင့် သဘာဝချင်းနီး၍ စိတ်မချရ” ဟု ဆင်ခြင်လျက် ဝိစာရကိစ္စကို လွှတ်ချင် လာပေသည်။</p> <p>ကြိုးစားဖန် များသောအခါ ဝိစာရအပေါ် တွယ်တာမဲ့လျက် ဝိစာရမပါဘဲ နောက်ထပ် စိတ်သစ်တစ်မျိုး ပေါ်လာပြန်သည်။ ဝိတက်, ဝိစာရ မပါသောစိတ်ကို တတိယဈာန်စိတ်ဟု ခေါ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-448 <hr> ဤတတိယဈာန်စိတ်ကိုလည်း ဖော်ကြည့်လိုက်၊ ကြာရှည်ထားကြည့်လိုက် အင်္ဂါ အရည်အသွေး ဆင်ခြင်သုံးသပ်ကြည့်လိုက် စသည်ဖြင့် ယခင်နည်းအတိုင်း ပြုလုပ်ရသည်။ ဤအကြိမ်တွင် စိတ်၏နှစ်သက်မှု (ပီတိ) ကို ဝေဖန်ပြီး ပယ်ချရန် ဆုံးဖြတ်ရသည်။ ပီတိ၏ ဇိမ်ရှိမှုသဘောသည် ရုပ်ကိုယ်ကာယနှင့် ဆက်သွယ် နေသေး၍ ရုန့်ရင်းသေးသည်ဟု ပီတိကိုပယ်၍ ကသိုဏ်းဝန်းတု အာရုံနုကလေးကို ထပ်၍ ထပ်၍ ရှုသောအခါ သုခနှင့် ဧကဂ္ဂတာ အင်္ဂါနှစ်ရပ်သာပါသော စတုတ္ထ ဈာန်စိတ်သစ်တစ်မျိုး ပေါ်လာပြန်ပေသည်။</p> <p>ဤစတုတ္ထဈာန်စိတ်ကိုလည်း ယခင်အတိုင်း သုံးသပ်ဝင်စား တည်ထား ထမြောက်စေပြီးနောက် “သုခ” အပေါ် အပြစ် ရှုလျက် ဆက်လက် ကြိုးစားရ ပြန်သည်။ ထိုအခါ ဥပေက္ခာနှင့် ဧကဂ္ဂတာအားဖြင့် အင်္ဂါနှစ်ရပ်သာ ရှိသော ပဉ္စမဈာန်စိတ်သစ် ပေါ်လာလေသည်။ ဤစိတ်သည် ကသိုဏ်းဝန်းတု အာရုံနု ကလေးအပေါ် စိုက်၍စွဲ၍ သိကာမျှမတ္တကလေးသာ ရှိတော့သည်။ အလွန့် အလွန် တည်ငြိမ်လျက် ရှိလေပြီ၊ အလွန့်အလွန် သိမ်မွေ့၍ နေချေပြီ။</p> <p>ဈာန်သင်တန်းသားများအနက် ဉာဏ်စွမ်းဉာဏ်စ ပို၍ထက်မြက်သူဖြစ်လျှင် ဝိတက်, ဝိစာရကို ယခုလို တစ်ခုစီ ပယ်မနေဘဲ နှစ်ခုလုံးတစ်ခါတည်း ပယ်ပစ် နိုင်သည်။ ထိုသူမျိုးအတွက် ပထမ၊ ဒုတိယ၊ တတိယ၊ စတုတ္ထဟူ၍ ဈာန် လေးဆင့်သာ ဖြစ်သည်။ လှေကားကို ငါးလှမ်းနှင့် တက်သည်နှင့် လေးလှမ်းနှင့် တက်သည့်သဘောဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံးအဆင့်တွင် အတူတူပင်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဉာဏ်နုံသူ၏ ပဉ္စမဈာန်နှင့် ဉာဏ်ထက်သူ၏ စတုတ္ထဈာန်မှာ အရည်အသွေးခြင်း အတူတူသာတည်း။</p> <p>ကသိုဏ်း ၁၀-ပါးတို့တွင် အစဆုံးဖြစ်သော ပထဝီကသိုဏ်းဖြင့် ဈာန်ရအောင် အားထုတ်နည်းကို အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့ပါပြီ။ ကသိုဏ်း ၁၀-ပါးတို့တွင် မည်သည့် ကသိုဏ်းဖြင့်မဆို အထက်ပါ ပထဝီကသိုဏ်းကျင့်စဉ်အတိုင်း လက်တွေ့ ကျင့်သုံး၍ ဈာန်ကို အရယူနိုင်ကြပါသည်။ မိမိစိတ်က ချစ်ခင်နှစ်သက်သော တွယ်လွယ်သော အာရုံစွဲမြဲလွယ်မည်ထင်သော ကသိုဏ်းတစ်ခုခုကို မိမိစိတ်ကြိုက် ရွေး၍ အားထုတ်နိုင်ပါ၏။</p> <p>သို့ရာတွင် အခြေခံမရှိသေးသော ရိုးရိုးပုဂ္ဂိုလ်တို့အတွက် လွယ်သော ကသိုဏ်း၊ ခက်သော ကသိုဏ်း ဟူ၍ ခွဲခြားမှု ရှိကြောင်းကိုမူ လက်တွေ့ သမားတို့က မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့ကြပါသည်။ ထိုသူတို့၏ မှတ်တမ်းအရ ပထဝီကသိုဏ်း၊ ဝါယောကသိုဏ်း၊ အာလောကကသိုဏ်း၊ (မြေကသိုဏ်း၊ လေကသိုဏ်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-449 <hr> အလင်းကသိုဏ်း) တို့သည် ခက်ခဲသည်။ နိမိတ်ရခဲသည်။ အာပေါကသိုဏ်း၊ တေဇောကသိုဏ်း၊ အာကာသ ကသိုဏ်း (ရေကသိုဏ်း၊ မီးကသိုဏ်း၊ ကောင်းကင် ကသိုဏ်း) တို့မှာမူ အတန်ငယ် လွယ်ကူသည်ဟု သိရပါသည်။</p> <p>ပို၍ လွယ်သည်မှာ နီလကသိုဏ်း (အညိုကသိုဏ်း)၊ ပီတကသိုဏ်း (ရွှေဝါ ကသိုဏ်း)၊ လောဟိတကသိုဏ်း (အနီကသိုဏ်း)၊ ဩဒါတကသိုဏ်း (အဖြူကသိုဏ်း) ဟူသော ဝဏ္ဏကသိုဏ်း (အရောင်ရှိကသိုဏ်း) လေးပါးတို့ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ထိုဝဏ္ဏကသိုဏ်း လေးမျိုးထဲတွင်လည်း ဩဒါတကသိုဏ်း (အဖြူကသိုဏ်း)သည် အလွယ်ဆုံးဖြစ်ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားကြပါသည်။ လွယ်ကူပုံမှာ ကသိုဏ်းဝန်းလုပ်ရ လွယ်သည်။ ကြည့်ရှုရလွယ်သည်၊ နိမိတ်ရလွယ်သည်။ ထို့ပြင် ဩဒါတကသိုဏ်းသည် ငိုက်မျဉ်းထိုင်းမှိုင်းမှု ထိနမိဒ္ဓကို လျင်မြန်စွာ ကင်းစေသည်။ ယောဂီ၏ စိတ်ဉာဏ်ကို လွန်စွာကြည်လင်စေသည်။ ကသိုဏ်းဝန်းတု အာရုံနု (ပဋိဘာဂနိမိတ်)ကို မရခင် အားထုတ်ဆဲ လမ်းခရီးမှာလည်း အထည်ဝတ္ထု အဆင်းဟူသမျှကို အလိုရှိတိုင်း မြင်စေတတ်သည်။ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးသည်။ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင်ကလည်း ဩဒါတကသိုဏ်းကို ကသိုဏ်းတကာတို့ထက် အသာဆုံး အကောင်းဆုံးဟု ဟောကြားပါသည်။</p> <p>သို့ဖြစ်သောကြောင့် သမထကမ္မဋ္ဌာန်းကို စတင်အားထုတ်လိုသူသည် အဖြူ ဩဒါတကသိုဏ်းကို ရှေးဦးစွာ ကြည့်ရှုအားထုတ်သင့်ကြောင်း ရှေးဆရာမြတ်တို့က တိုက်တွန်းညွှန်ကြားထားကြလေသည်။</p> <p>အဖြူ ဩဒါတကသိုဏ်းဝန်းကို ပြုလုပ်ပုံမှာ အဖြူရောင်စက္ကူတစ်ချပ်ကို ယူ၍ စလောင်းဖုံးလောက်လည်း မငယ်၊ ဆန်ကောအရွယ်ထက်လည်း မကြီး (အချင်း ၁-ပေခန့်) အဝန်းအဝိုင်း ပြုလုပ်ပြီး ပထဝီကသိုဏ်းနည်းတူ နံရံမှာ ကပ်ထားရန် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ထို့နောက် ထိုင်ပုံနှင့် ရှုမှတ်ပွားများပုံမှာ ရှေ့ကသိုဏ်း၌ ဖော်ပြခဲ့သည့် နည်းအတိုင်းပင် ဆက်လက်အားထုတ်ရန်ဖြစ်ပါသည်။ ဤတွင် မြန်မာလို “အဖြူ၊ အဖြူ ” ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပါဠိလို “ဩဒါတော၊ ဩဒါတော” ဟူ၍လည်းကောင်း စိတ်ထဲက ပွားများရန် ဖြစ်ပါသည်။ အသံထွက်မဆိုရပါ။ အရေး ကြီးသည်က စိတ်မှတ်ပင်ဖြစ်ပါသည်။ ကသိုဏ်းဝန်းပေါ်မှာ မိမိစိတ်ကလေး ရစ်ဝဲတည်တံ့လာဖို့ ကြိုးစားရမှာဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဘုရားပေးသော နည်းမှန်၊ လမ်းမှန်၊ ကျင့်စဉ်မှန် ဖြစ်၍ ဟုတ်တိ ပတ်တိ အားထုတ်လျှင် ပထမဈာန်၊ ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန် (ပဉ္စမဈာန်) အထိ ဆက်ကာဆက်ကာ ရရှိသွားမည်ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-450 <hr> ဤစတုတ္ထဈာန်စိတ် (ဉာဏ်နုံ့သူအတွက်ပဉ္စမဈာန်စိတ်) ပေါ်လာသောအခါ ဈာန်ရှင်လူသား အခြေအနေမှာ အကြီးအကျယ်ပြောင်းလဲသွားလေပြီ၊ မျှဉ်းမျှဉ်း ကလေးရှုနေသော အသက်သည် တခါတည်း ယတိပြတ် ရပ်သွားလေသည်။ စတုတ္ထဈာန် ဝင်စားနေသောအခါ အသက်ရှု လုံးဝရပ်နေသောကြောင့် လူသည် အရုပ်တစ်ခုလို အလွန့်အလွန် တည်ငြိမ်လေသည်။</p> <p>အဘိညာဉ်ခရီးကား မဆုံးသေး၊ စတုတ္ထဈာန်စိတ် (ပဉ္စမဈာန်စိတ်)ကို ရရှိ ပြီးနောက် ရှေ့သို့တက်ရန် ကြိုးစားရဦးမည်ဖြစ်သည်။ ဤဈာန်စိတ်ကလေးကို ဖော်ကြည့် ထားကြည့် လွှတ်ကြည့် အင်္ဂါအရည်အချင်း သုံးသပ်ကြည့် အမျိုးမျိုး လေ့လာပြီးနောက် ဈာန်အင်္ဂါမှာ ဥပေက္ခာနှင့် ဧကဂ္ဂတာနှစ်မျိုးသာ ကျန်ရှိတော့ သဖြင့် ထပ်ဖြုတ်ချရန် မဖြစ်နိုင်တော့၍ အာရုံဘက် လှည့်ရပြန်၏။</p> <p>“ဤယခု ငါရထားတဲ့ စတုတ္ထဈာန်စိတ်သည် ကသိုဏ်းဝန်းတု အာရုံနုကလေးကို စွဲမှီဖြစ်ပေါ်သဖြင့် ရုပ်နှင့်မကင်းသေး ရုန့်ရင်းသေး၏။ ဤရုပ်နယ်က အာရုံကို ဖယ်ချပစ်ရလျှင် ပို၍ ကောင်းပေလိမ့်မည်” ဤသို့ ယူဆ၍ ကသိုဏ်းဝန်းတု အာရုံနုကလေး ပျောက်သွားသဖြင့် ကျန်နေခဲ့သည့် ဟင်းလင်းလဟာကိုသာ စူးစိုက်ပြီး “အဆုံးမရှိသော ကောင်းကင်လဟာ” ဟု အထပ်ထပ် ရှုမှတ်ရလေသည်။ ဤသို့ ရှုမှတ်ဆင်ခြင်ဖန် ပွားများဖန် များသောအခါ “အာကာသနဉ္စယတန ဈာန်စိတ်”ခေါ် စိတ်သစ်တစ်မျိုး ပေါ်လာပြန်သည်။ ဤဈာန်ကို အသားကျအောင် ဆက်၍ လေ့လာရပြန်သည်။</p> <p>နောက်တစ်ဆင့်ဆက်ရန်မှာ “ဤအာကာဈာန်စိတ်သည် ရုပ်အာရုံပြုသော အောက်နားက စတုတ္ထဈာန်နှင့် နီးနေ၏”ဟု နှလုံးသွင်းကာ ကောင်းကင်ပညတ် အာရုံကို လွှတ်လိုက်ပြီး အာကာဈာန်စိတ်ကလေးကိုပင် ပြန်၍ အာရုံပြုလျက် အားထုတ် ရပြန်သည်။ အားထုတ်ပွားများဖန် များသောအခါ ဝိညာဏဉ္စယတန စိတ်ခေါ် စိတ်သစ်တစ်မျိုး ပေါ်လာပြန်သည်။</p> <p>ဝိညာဈာန်စိတ် တော်တော်အသားကျလာသောအခါ ရှေ့သို့ တက်ရဦးမည်။ “ဤဝိညာဉ်စိတ်သည် အာကာဈာန်စိတ်သို့ အလွယ်တကူ ပြန်ကျသွားနိုင်သည်၊ သိပ်လည်း မငြိမ်လှသေး” ဟု နှလုံးသွင်းလျက် အာကာဈာန်စိတ်ကိုပင် အာရုံ မပြုတော့ဘဲ လွှတ်ပစ်လိုက်သည်။ ဤသို့ လွှတ်ပစ်လိုက်ပြီးခါမှ ထို အာကာဈာန် စိတ်ကလေး လုံးဝ ချုပ်ဆုံး ပျောက်ကွယ်သွား၍ဘာမျှ မကျန်ခဲ့ခြင်းကိုပင် “ဘာမျှ မရှိ (နတ္ထိ ကိဉ္စိ)”ဟု အဖန်ဖန်ရှုရလေသည်။ လူတစ်ယောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-451 <hr> ထိုင်နေသော နေရာမှ ထသွားပြီးနောက် ကျန်နေခဲ့သောနေရာကို “ဘာမျှမရှိဘူး၊ သူမရှိတော့ဘူး” ဟု မှန်းကြည့်ရခြင်းမျိုးဖြစ်သည်။ ဤသို့ ရှုဖန်များသော အခါ အာကိဉ္စညာယတနဈာန်စိတ်ခေါ် စိတ်သစ်တစ်မျိုး ဖြစ်လာပြန်သည်။ ဤအာကိန် စိတ်သည် တုန်လှုပ်မှု လုံးဝကင်းလေပြီ၊ အတိုင်းမသိ ငြိမ်သက် လေပြီ။</p> <p>နောက်ဆုံးတွင် ဤအာကိန်စိတ်ကား “ငြိမ်သက်ပေစွ၊ မွန်မြတ်ပေစွ” ဟု အထပ်ထပ် ပွားများသောအခါ နေဝသညာ နာသညာယတနဈာန်စိတ်ခေါ် စိတ်သစ်တစ်မျိုး ပေါ်လာလေသည်။ ဤစိတ်ကား စိတ်လောကထဲမှာ ထိပ်ပိတ် တည်း၊ ခေါင်ချုပ်တည်း၊ စိတ်ဟူ၍သာ ဆိုရသည်။ စိတ်မှ ဟုတ်ပါ လေတော့ရဲ့လား၊ ရှိသည်ဟုသာ ဆိုရသည်။ ရှိမှ ရှိပါတော့ရဲ့လား၊ ဤသို့ ထင်ရလောက်အောင် အလွန့်အလွန် သိမ်မွေ့ နူးညံ့နေလေပြီ။</p> <p>ဤအာကာ၊ ဝိညာ၊ အာကိန်၊ နေဝ ဈာန်စိတ်လေးမျိုးတွင်လည်း ဥပေက္ခာနှင့် ဧကဂ္ဂတာ ဟူသော ဈာန်အင်္ဂါ ၂-ပါးစီပင် ရှိသည်။ သို့သော် တဆင့်ထက်တဆင့် ပို၍ နူးညံ့သိမ်မွေ့လာသည်။ အရည်အသွေး ပိုရှိလာလေသည်။</p> <p>စိတ်သစ်တစ်ခု ပေါ်ခါနီးတွင် လက်ရှိစိတ်ပေါ် တွယ်တာမှု (နိကန္တိတဏှာ) ကွာကျသွားမြဲ ဖြစ်သည်။ မူလလက်ရှိစိတ်ပေါ် အတွယ် အတာ ကင်းမဲ့စွာဖြင့် ဆက်လက်အားထုတ်တော့မှ နောက်စိတ်သစ် ပေါ်လာရခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓဟောပြနည်းပေးခဲ့သဖြင့် ယခုလို ဈာန်အင်္ဂါနှင့် ဈာန်အာရုံများကို စီကာစဉ်ကာ “တက်လမ်း” ကို ဖြူးဖြူးဖြောင့်ဖြောင့် သိရခြင်းဖြစ်သည်။ အချို့ ရှေးက ယောဂီများမှာမူ ပထမဈာန်စိတ်ရပြီး နောက်တစ်ဆင့်တက်ဖို့ ဘာလုပ်ရမှန်း တော်တော်နှင့်မသိဘဲ စမ်းတဝါးဝါး ဖြစ်နေကြရသည်။ ထိုနည်းတူ စတုတ္ထဈာန် ရပြီးနောက်လည်း အာကာဈာန်သို့ ဘယ်လိုကူးရမည်ကို သိနိုင် ခဲသည်။ ဘုရားအလောင်း၏ ဆရာ နာမည်ကျော် အာဠာရ ရသေ့ကြီးသည်ပင် အာကိန်ဈာန် ရထားပြီး ရှေ့ဘယ်လို တက်ရမှန်းမသိ၍ သေသည်အထိ ရှေ့နေ ဝဈာန်သို့ တက်၍ မသွားရပေ။ မိမိရရှိထားသော ဈာန်လက်ရှိနှင့် သေရလျှင် သက်ဆိုင်ရာ ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဗြဟ္မာဖြစ်ကြရသည်။ ဈာန်ရမှ ဗြဟ္မာဖြစ်သည်။ ဈာန်မရလျှင် မည်သည့်ကုသိုလ်ပြုပြု ဗြဟ္မာမဖြစ်နိုင်ချေ၊</p> <p>ပြန်၍ ပေါင်းရုံးကြည့်လျှင် ဈာန်ယာဉ်သင်တန်းသား၌ အောက်ပါအတိုင်း သမာပတ်ရှစ်ပါး(ကိုးပါး)ကို ရရှိနေပြီးဖြစ်ကြောင်း သိရပေမည် .<br> <br>စာမျက်နှာ-452 <hr> <h3>သမာပတ်ကိုးပါး (ရှစ်ပါး)</h3> စိတ်,အင်္ဂါအရည်အချင်း,အာရုံ<br> ၁။ ပထမဈာန်စိတ်,(ဝိတက်၊ဝိစာရ၊ပီတိ၊သုခ၊ဧကဂ္ဂတာ),ကသိုဏ်းဝန်းတု<br> ၂။ ဒုတိယဈာန်စိတ်,(ဝိစာရ၊ ပီတိ၊ သုခ၊ ဧကဂ္ဂတာ),အာရုံနု<br> ၃။ တတိယဈာန်စိတ်,(ပီတိ၊ သုခ၊ ဧကဂ္ဂတာ),။<br> ၄။ စတုတ္ထဈာန်စိတ်,(သုခ၊ ဧကဂ္ဂတာ),။<br> ၅။ ပဉ္စမဈာန်စိတ်,(ဥပေက္ခာ၊ ဧကဂ္ဂတာ),။<br> ၆။ အာကာဈာန်စိတ်,။,ကသိုဏ်းကွာသည့် လဟာပညတ်<br> ၇။ ဝိညာဈာန်စိတ်,။,အာကာဈာန်စိတ်<br> ၈။ အာကိန်ဈာန်စိတ်,။,အာကာစိတ်ကင်းမဲ့မှု မရှိပညတ်<br> ၉။ နေဝဈာန်စိတ်,။,အာကိန်ဈာန်စိတ်</p> <h3>မှတ်ချက်။</h3> <p>ယခုပြထားသော သမာပတ် ၉-ပါးအစီအစဉ်မှာ ဉာဏ်နုံ့သူ၏တက်ရောက်စဉ် ဖြစ်သည်။ ဉာဏ်ထက်မြက်သူမှာ ဝိတက် နှင့် ဝိစာရကို တပေါင်းတည်း တကြိမ်တည်း ပယ်ပစ်လိုက်နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် သူ့အနေဖြင့် ပထမ၊ ဒုတိယ၊ တတိယနှင့် စတုတ္ထ ဟူ၍ လေးဆင့်သာ ဖြစ်သည်။ ဉာဏ်ထက်သူ၏ ဒုတိယဈာန်သည် ဉာဏ်နုံ့သူ၏ တတိယဈာန်နှင့်တူသည်၊ ဉာဏ်ထက်သူ၏ စတုတ္ထ ဈာန်သည် ဉာဏ်နုံ့သူ၏ ပဉ္စမဈာန်နှင့် အင်္ဂါချင်းတူသည်။ ဉာဏ်ထက်သူအဖို့ သမာပတ် ရှစ်ပါးဟုသာ ရေတွက်ရသည်။</p> <p>ပထမမှ စတုတ္ထ (ပဉ္စမ) အထိ ဈာန်လေးမျိုးက ဈာန်၏အာရုံကို အသေထားပြီး ဈာန်အင်္ဂါအရည်အချင်း လျှော့လျှော့ပြီး တက်ယူသည်။ ယင်းတို့ကို “ရူပဈာန်” ဟု ခေါ်၏။ အာကာမှ နေဝဈာန်စိတ်အထိ လေးမျိုးက ဈာန်အင်္ဂါကို အသေထားပြီး အာရုံများကို ပြောင်း၍ ပြောင်း၍ တက်သွားသည်။ ယင်းတို့ လေးမျိုးကို “အရူပဈာန်” ဟုခေါ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-453 <hr> ဖော်ပြပါ စိတ်၊ အင်္ဂါ၊ အာရုံဇယားကို ကြည့်၍ ပထမဈာန်အာရုံပြုသည့် ကသိုဏ်းဝန်းနှင့် နောက်ဆုံး နေဝဈာန်က အာရုံပြုသော အာကိန်ဈာန်စိတ် တို့၏ သိမ်မွေ့ပုံချင်း အပြတ်အသတ် ကွာခြားကြောင်း သိအပ်သည်။ ကသိုဏ်း အာရုံက ရုပ်အာရုံ ကြမ်းသည်၊ မြင်လွယ် ထင်လွယ်သည်။ အာကိန်ဈာန်စိတ် ဆိုသည်မှာ နာမ်အာရုံ၊ သိမ်မွေ့လွန်းသည်၊ သိရန် မြင်ရန် ထင်ရန် အလွန် ခက်ခဲသည်။</p> <p>စိတ်ဘက်ပြန်ကြည့်လျှင် အာရုံကြမ်းသော ပထမဈာန်စိတ်က အာရုံနုသော နေဝဈာန်စိတ်လောက် စွမ်းအား မကြီးချေ။ မတည်ငြိမ်ချေ။ မသိမ်မွေ့ချေ။ အာရုံ သိမ်မွေ့လေလေ နုလေလေ စိတ်စွမ်းအား ထက်မြက်လေလေ အားကောင်း လေလေ ဖြစ်သည်။</p> <p>အာရုံနှင့် စိတ်ဆက်သွယ်ပုံ စဉ်းစားကြည့်လျှင် သိနိုင်ပါသည်။ ဥပမာ ကျွန်ုပ်တို့ ဘောပွဲ ကြည့်စဉ်အခါ ဂယက်ထနေသော စိတ်မျိုးနှင့် ယိုးဒယားသီချင်းကို အေးဆေးစွာ နားထောင်နေသောအခါ တည်ငြိမ်စွာ ဖြစ်နေသည့် စိတ်မျိုး ဤနှစ်ရပ်ကိုပင် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။ စိတ်သည်အာရုံအလိုက် အထက်, အနု အကြမ်း, အနု ဖြစ်တတ်သော သဘောရှိပါသည်။</p> <p>ဈာန်ယာဉ်သူရဲကောင်းအလျာသည် ယခုအထိ သမာပတ်ရှစ်ပါး၊ (ဉာဏ်နုံ့ သူအနေဖြင့် ၉-ပါး)ကို ရနေပြီဖြစ်ပါသည်။ သို့သော် သမာပတ် ရှစ်ပါးကို ရရုံမျှဖြင့် မြေလျှိုး မိုးပျံ တန်ခိုး မဖန်နိုင်သေးပါ။ ဤသမာပတ် ရှစ်ပါးကို အခြေပြု၍ အဘိညာဉ်ရသောအခါမှ စိတ်သွားတိုင်း ကိုယ်ပါ၍ လိုရာ အောင်မြင်ပါလိမ့်မည်။</p> <h3>အဘိညာဉ်အဆင့်သို့</h3> <p>မူလကအခြေခံခဲ့သော ပထဝီကသိုဏ်းကို အာရုံပြု၍ မိမိရရှိပြီးသော ဈာန်စိတ် များကို ပြန်လည် ဖော်ကြည့်ရပါမည်။ ပြန်လည် ဝင်စားရပါမည်။ ပထမတွင် အစဉ်အတိုင်း ပထမဈာန်စိတ်မှ စ၍ ဖော်ပြရပါသည်။ ဈာန်စိတ် ပေါ်လာလျှင် ထားကြည့်၊ လွှတ်ကြည့်၊ ဈာန်အင်္ဂါ ဆင်ခြင်ကြည့် စသည်ကို လုပ်ရပါသည်။ တဆင့်ပြီး တဆင့်တက်၊ ဤနည်းဖြင့် နေဝဈာန်အထိ တက်ရပါ သည်။ အစပိုင်းတွင် ဝင်စားမှု နှေးနေပါလိမ့်မည်။ ဝင်စားပါ များလာလျှင် မပင် မပန်းဘဲ ပထမဈာန်မှ အဆုံးဈာန်အထိ အလျင်အမြန် ဖော်ထုတ်ဝင်စားလာနိုင် ပါလိမ့်မည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-454 <hr> ဤသို့ အစအဆုံး အနုလောမနည်းဖြင့် နိုင်လာသောအခါ အဆုံးနေဝဈာန်မှ ပြောင်းပြန် ပထမဈာန်သို့ ပြန်ဆင်း ဝင်စားကြည့်ရသည်။ “နမော တဿ” ကို ပြောင်းပြန် ဆိုကြည့်သလိုပင်။ ဤသို့ ဆုံးမှစ ပဋိလောမ နိုင်နင်း လာပြန်သော အခါ အနုလောမ တကျော့၊ ပဋိလောမ တကျော့၊ အတက်-အဆင်း အပြန်ပြန် ဝင်စားရသည်။ ယင်း ပဋိလောမနည်း နိုင်နင်းလာပြန်သောအခါ တစ်ခုကျော်၊ နှစ်ခုကျော်လည်းကောင်း၊ အလယ်က ဖောက်၍လည်းကောင်း ဝင်စားကြည့်ရပြန် သည်။ “ဝင်စား”ဆိုသည်မှာ ဈာန်စိတ်ကို ဖော်ထား - လွှတ် - ဆင်ခြင် စသည်ကို လုပ်နေခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤသို့ ပထဝီကသိုဏ်းအာရုံဖြင့် သမာပတ်ရှစ်ပါးကို နိုင်နင်းပြီးသောအခါ အာပေါ ကသိုဏ်း စသည်ကို ပြောင်း၍ အထက်ပါ နည်းအတိုင်း ဝင်စား လေ့ကျင့် ရပါသည်။ ကသိုဏ်း ၁၀-ပါးစုံလျှင် အစကသိုဏ်းမှ အဆုံးကသိုဏ်း အတက် အဆင်း အထွင်း အဖောက် ဝင်စားရပါသည်။ ကသိုဏ်းကို အားလုံး နိုင်ပြီးသော အခါ သမာပတ်ရှစ်ပါးနှင့် ကသိုဏ်း ၁၀-ပါး ရောပြီး ကျင့်ရပြန်ပါသည်။ ဥပမာ ပထမဈာန်က ပထဝီကသိုဏ်းကို အာရုံပြုလျှင် ဒုတိယဈာန်က အာပေါကသိုဏ်းကို အာရုံပြုသည် စသည်မျိုးဖြစ်၏။</p> <p>ဤသို့ ဇွဲရှိရှိ လေ့ကျင့်ဝင်စားဖန်များသောအခါ ဈာန်သူရဲ၏ စိတ်သည် အတိုင်း မသိ သိမ်မွေ့လာသည်။ အတိုင်းမသိ စူးရှထက်မြက်လာသည်။ စိတ်၌ ယှဉ်သော သမာဓိ အားအစွမ်းလည်း အတိုင်း မသိ ကြီးမားလာသည်။ စိတ်၌ ယှဉ်သော ပညာမှာ ဘာမဆို သိသည့်အစွမ်း ရှိလာပြီး အဘိညာဉ်အဆင့် ရောက်လာသည်၊ ထိုအခါ ဈာန်သူရဲသည် အဘိညာဉ်ရပြီး ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>မှတ်ချက်။</h3> <p>ပါရမီဓာတ်ခံ ကြီးမြင့်၍ ဉာဏ်အလွန် ထက်မြက်သူဆိုလျှင် ယခုလို ကသိုဏ်း ၁၀-ပါးကို အနုလောမနည်း စသည်ဖြင့် အထပ်ထပ် လေ့လာဝင်စားရန် မလိုပေ၊ ပဉ္စမဈာန် (စတုတ္ထဈာန်)ရ ကတည်းက အဘိညာဉ်ကိုပါ ရလာတတ်ပေသည်။</p> <p>ဤနေရာတွင် ရူပဗေဒဘက်သို့ လှည့်ကြည့်သင့်ပါသည်။ ရိုးရိုးမျက်စိဖြင့် မြင်ရန် မဆိုထားဘိ၊ မိုက်ကရိုစကုပ် အကောင်းဆုံးဖြင့်သော်မှ မမြင် မတွေ့ ရလောက် အောင် သေးငယ် သိမ်မွေ့လှသော အနုမြူသည် မည်မျှ စွမ်းရည် သတ္တိ ကြီးမား ထက်မြက်လေသနည်း။ အနုမြူကို ထပ်ခွဲ၍ တွေ့ ရှိအပ်သော အီလက်ထရွန်၊ ပရိုတွန်၊ နျူထရွန်ဓာတ်တို့သည် မည်မျှ ဆန်းကြယ်လေသနည်း။ မည်မျှ အသုံးဝင် <br> <br>စာမျက်နှာ-455 <hr> လေသနည်း။ ပဋိပက္ခနှင့် တွေ့သောအခါ မည်မျှလောက် သတ္တိပြကြသနည်း။ ဤသို့လျှင် အတိုင်းမသိ သိမ်မွေ့သော ရုပ်အနှစ်ဓာတ်၏ အကြောင်းကို ဆင်ခြင်အပ်၏။</p> <p>စိတ်ပိုင်းတွင်လည်း ဤသဘောမျိုးပင် ဖြစ်သည်။ လမ်းပေါ်က လူတို့၏ ရိုးရိုးစိတ်ဓာတ်မှာ ကိလေသာ အညစ်အကြေးမကင်း၍ ရိုးရိုးစွမ်းရည်မျှသာ ရှိသည်။ ဈာန်သူရဲ၏ အတိုင်းမသိ သိမ်မွေ့ သန့်ရှင်းသော ကိလေသာ ကင်းကွာသော စိတ်မှာ အတိုင်းမသိ ထူးခြားထက်မြက်သော စွမ်းရည်ရှိလေသည်။ ဤသည်မှာ သဘာဝကျသော အချက်ပင်ဖြစ်သည်။</p> <p>သို့ဖြစ်သောကြောင့် အဘိညာဉ်ကို ရထားသူသည် သူ့စိတ်က ဖြစ်စေချင်သမျှ အကုန်ဖြစ်လာပေတော့သည်။ အာကာသရှိ မည်သည့်ဂြိုလ်၊ မည်သည့် ဗိမာန်သို့ မဆို ပျံတက်ရောက်ရှိနိုင်၏။ မြေလွှာခွဲဝင်၍ မြေသို့ လျှိုးချင်သလို လျှိုးနိုင်၏။ သမုဒ္ဒရာရေပြင်ပေါ်မှာ လမ်းလျှောက်နိုင်သည်။ သမုဒ္ဒရာအောက် ငုပ်၍ နေနိုင် သည်။ လူသတ်လက်နက်အားလုံးကို ကြံ့ကြံ့ခံနိုင်သည်။ မီးမကူးအောင် လုပ်နိုင် သည်၊ အဆိပ် မသင့်အောင် တားနိုင်သည်။ ဖြစ်စေချင်သော သက်ရှိ သတ္တဝါ အမျိုးမျိုး ဝတ္ထုပစ္စည်းတစ်ခုခုကို ဖန်ဆင်းဖြစ်ပေါ်လာစေနိုင်သည်။ သူ့ကိုယ်ကို ဖျောက်နိုင်သည်။ တပါးသူ၏ စိတ်အကြံအစည်ကို သိနိုင်သည်။ မည်မျှလောက် ဝေးသော အရပ်က ပြောသောစကားကို ဖြစ်စေ၊ အလုံခန်းမှာ ဝင်ပြောသော စကားကိုဖြစ်စေ ကြားလိုလျှင် ကြားအောင် တတ်နိုင်သည်။ ဘာသာမျိုးစုံ၊ မျိုးစုံကို နားလည်နိုင်သည်။ မှောင်ချနိုင်သည်။ အလင်းရောင် ဖန်တီးနိုင်သည်။ ရှေးရှေးက ဖြစ်ပျက်ခဲ့ဖူးသမျှကိုလည်း ပြန်ပြောင်း သိရှိနိုင်သည်။ ရှေ့မှာ ဘာဖြစ် လိမ့်မည်ဟုလည်း ကြိုတင်ပြောပြနိုင်သည်။</p> <h3>စကားချပ်</h3> <p>အချုပ်အားဖြင့် သတ်ဖြတ် ညှဉ်းဆဲခြင်း စသော မကောင်းဆိုးဝါးအလုပ်များမှ တပါး အပြစ်ကင်းသော အရာဟူသမျှကို အကုန်လုပ်နိုင်ပေသည်။ အဘိညာဉ် လူသားသည် လူယုတ်မာ မဟုတ်သည့်အတွက် လုပ်ချင်ရာရာ အကုန်လုပ်နိုင် သော်လည်း အဖျက်လုပ်ငန်းများကို မလုပ်ပေ။ အကယ်၍ မကောင်းမှုကို လုပ်ခဲ့ မိသော် ချက်ချင်း ဈာန်အဘိညာဉ် ကွယ်ပျောက်၍ ရိုးရိုးလူသားဘဝ ပြန်ရောက် သွားလေသည်။</p> <p>ဤအခန်းကို အဆုံးမသတ်မီ စကားချပ်၍ မှာချင်ပါသေးသည်။ သမထကမ္မဋ္ဌာန်း ကို အားထုတ်၍ ဈာန်အဘိညာဉ် တစုံတရာ မရစေကာမူ အချည်းအနှီး အလဟဿ မဖြစ်ပါ။ ဤအကြောင်းကို အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော် အစ္ဆရာသင်္ဃာတကသိဏသုတ်၌ အောက်ပါအတိုင်း မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားခဲ့ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-456 <hr> “ချစ်သားရဟန်းတို့ - အဖြူဩဒါတကသိုဏ်းကို လက်ဖျစ်တတွက် အချိန်ကလေး လောက်ပင်ဖြစ်စေ ကြည့်ရှုပွားများသော ရဟန်းကို ဈာန်တရားနှင့် မကင်း ဆိတ်ဘဲနေသော ရဟန်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ ငါဘုရား၏ သာသနာတော်ကို ထမ်းရွက်သော ရဟန်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ ငါဘုရား၏ ဩဝါဒကို လိုက်နာသူ ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပြည်သူတို့က ပေးလှူသောဆွမ်းကို အချည်းအနှီး မဖြစ် စေဘဲ အကျိုးကြီးစေသူ ဟူ၍လည်းကောင်း ဆိုအပ်ပေ၏။ အကယ်၍ လက်ဖျစ်တတွက်မျှမက အကြိမ်များစွာ ပွားများ အားထုတ်ပါမူကား အဘယ်သို့ ဆိုဖွယ်ရာ ရှိပါတော့အံ့နည်း”</p> <p>အခြားအခြားသော ကသိုဏ်းတို့ကိုလည်း ဤနည်းအတိုင်း ဘုရားရှင်က ချီးကျူး ဟောကြားတော်မူထားပါသည်။</p> <p>လူဝတ်ကြောင်တို့အနေဖြင့် သမထကသိုဏ်းရှုပါလျှင် ဈာန်မရစေကာမူ အကျိုး မယုတ်ကြောင်း အထက်ပါ ဒေသနာတော်ကို ထောက်ထား သိရှိနိုင်ပါသည်။ ဈာန် အဘိညာဉ်ကို ရပါမူကား အဘယ်သို့ ဆိုဖွယ်ရာ ရှိပါတော့အံ့နည်းဟု ပြောရပေမည်။</p> <p>ထီမထိုးသူသည် မည်သည့်အခါမျှ ထီမပေါက်ပေ၊ ထီထိုးလျှင်မူ ကံကောင်း ထောက်မပါက ပေါက်ပေလိမ့်မည်။ ဤဥပမာကဲ့သို့ပင် သမထကသိုဏ်း ဘာဝနာ ကို အားမထုတ်သူအဖို့ ဈာန်မရသည်မှာ သေချာသည်။ အားထုတ်ပါမူကား ပါရမီအခြေခံရှိပါက ဈာန်အဘိညာဉ်ကို ရနိုင်ပေသည်။ ဈာန်အဘိညာဉ်ကို ရဖို့ ရန်ကား သိပ်ခက်သည်မဟုတ်ပေ။ ခက်သည်က အားထုတ်ဖြစ်ဖို့သာ ခက်ပေ သည်။ မိမိကံကို မိမိရော အခြားသူပါ ကြိုတင်မသိနိုင်သကဲ့သို့ မိမိ၏ ပါရမီ အခြေခံကိုလည်း မိမိရော အခြားသူတို့ပါ ကြိုတင် ခန့်မှန်းနိုင်ခြင်း မရှိပေ။ သို့ဖြစ်သောကြောင့် အဆင်သင့်လျှင် အားထုတ်ကြည့်ပါက မမှားနိုင်ပေ။</p> <p>ထို့ပြင် အချို့က သမထလမ်း ဈာန်လမ်းကိုအထင်သေးတတ်ကြသည်။ ဝိပဿနာ ကိုမှ အထင်ကြီးကြသည်။ တနည်းအားဖြင့် သမထလမ်းက လမ်းရှည်ဟု ယူဆ ကြသည်။ သို့ရာတွင် သမထနည်းဖြင့် ရသော ဈာန်သမာဓိကို လက်ကိုင်ပြု၍ ဝိပဿနာပွားများ အားထုတ်လျှင် ယခု ဈာန်မရှိသော လူစိမ်းများထက် အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ လက္ခဏာရေး ၃-ပါးကို ပို၍ သိမြင်လွယ်ပေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် အဆူဆူတို့သည် အာနာပါနသမထကမ္မဋ္ဌာန်းဖြင့် ဈာန်လေးပါးကို ရအောင် အလျင် အားထုတ်ပြီးမှ မဂ်လမ်း ဖိုလ်လမ်းကို အရောက်ကူးသန်းမြဲ ဖြစ်လေသည်။ သာမန် သမာဓိအား၊ ဉာဏ်အားဖြင့် ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သဘာဝ<br> <br>စာမျက်နှာ-457 <hr> လက္ခဏာကို မြင်ဖို့အရေးဝေးလှသေး၏။ ထို့ကြောင့် အနည်းဆုံး ဥပစာရ သမာဓိ (ဈာန်အနီးကပ် သမာဓိ) မျိုးကို ရအောင် အားထုတ်ပြီးမှ ဝိပဿနာကို ရှုကြရလေသည်။</p> <p>ဤသို့ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် သုံးသပ်ပါလျှင် တစ်ဘက်က သမထကသိုဏ်း ဈာန်အပိုင်းကို အမြင် အထင် မသေးအပ်။ တခါ ဈာန်သမားတို့ကလည်း သာသနာပ ဈာန်ရှင်တို့ကဲ့သို့ ဈာန်အဘိညာဉ်တွင် လမ်းဆုံးမနေဘဲ ဝိပဿနာခရီးလမ်းဆုံးအထိ လိုက်ကြရန် မမေ့သင့်ဟူသော အချက်မှန်ကို ကောင်းစွာ သိမြင်ကြရမည် ဖြစ်ပါ ပေသတည်း။</p> <h3>အကျဉ်းချုပ်</h3> <p>ဤအခန်း၌ မြတ်ဗုဒ္ဓနည်းဖြင့် ဈာန်အဘိညာဉ် ရအောင် လက်တွေ့ အားထုတ်နည်းအတိုင်း ဖော်ပြပါသည်။ မကျင့်ခင် ကြိုတင် ပြင်ဆင်ရမည့် အချက်များ၊ အလုပ်ခွင်၌ နေရာယူပုံ၊ စိတ်ဓာတ်တည် ဆောက်ပုံများနှင့်လုပ်ငန်း၏ အနှောင့်အယှက် ဖြစ်လာလျှင် ကျော်လွှားနည်းများ အသေးစိတ် ဖော်ပြပါသည်။ ထို့ပြင် တဈာန်မှ တဈာန် တက်ရောက်ပုံ ဈာန် ကစားပုံနှင့် အဘိညာဉ်ရ၍ မည်သို့သော စွမ်းရည်များ ရှိလာပုံတို့ကို လွယ်လွယ် ရှင်းရှင်း တင်ပြထားပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-458 <hr> <h3>အခန်း (၉) - မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ်တော်မြန်မာပြန်</h3> <p>ရဟန်းတို့ - ဤခရီးလမ်းသည် သတ္တဝါတို့၏ စိတ်စင်ကြယ်ရန်, စိုးရိမ်ပူပန်ခြင်း ငိုကြွေးခြင်းတို့ကို လွတ်မြောက်ရန်, ကိုယ်ဆင်းရဲ စိတ်ဆင်းရဲတို့ ချုပ်ငြိမ်းရန်, အရိယမဂ်ကိုရရန်, နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် တစ်ကြောင်းတည်းသော ခရီးလမ်း ဖြစ်ပေ၏။ ယင်းသည့် ခရီးလမ်းကား ဤသတိပဋ္ဌာန် လေးပါးတို့ပင်တည်း။ အဘယ် လေးပါးတို့နည်းဟူမူ -</p> <p>၁။ ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပြင်းစွာအားထုတ်သော လုံ့လ ရှိသည်ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ်ဉာဏ် ရှိသည်ဖြစ်၍ သတိ ရှိသည်ဖြစ်၍ လောက၌ အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿ ကို ပယ်ဖျောက်၍ ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>၂။ ပြင်းစွာ အားထုတ်သော လုံ့လရှိသည်ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ်ဉာဏ် ရှိသည်ဖြစ်၍ သတိရှိသည်ဖြစ်၍ လောက၌အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ ဝေဒနာတို့၌ ဝေဒနာတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>၃။ ပြင်းစွာ အားထုတ်သော လုံ့လရှိသည်ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ်ဉာဏ် ရှိသည်ဖြစ်၍ သတိရှိသည်ဖြစ်၍ လောက၌ အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ စိတ်၌ စိတ်ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>၄။ ပြင်းစွာ အားထုတ်သော လုံ့လရှိသည်ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ်ဉာဏ် ရှိသည်ဖြစ်၍ သတိရှိသည်ဖြစ်၍ လောက၌ အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>အကျဉ်းချုပ်ပြီး၏။<br> ၁။ အောက်မေ့ခြင်း<br> ၂။ ဥပါဒါနက္ခန္ဓာလောကကိုဆိုသည်။<br> ၃။ လိုချင်တပ်မက်ခြင်း<br> ၄။ နှလုံးမသာခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-459 <hr> <h3>(က) ကာယာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်</h3> <h3>(၁) ထွက်သက်ဝင်သက်ကို ရှူဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့-အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသနည်း။ ရဟန်းတို့- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တောသို့ သွားရောက်၍ဖြစ်စေ၊ သစ်ပင်ရင်းသို့ သွားရောက်၍ ဖြစ်စေ၊ ဆိတ်ငြိမ်ရာသို့ သွားရောက်၍ဖြစ်စေ တင်ပျဉ်ခွေပြီးလျှင် ကိုယ်ကို ဖြောင့်မတ်စွာထား၍ သတိကို (ကမ္မဋ္ဌာန်းသို့) ရှေ့ရှုဖြစ်စေလျက် ထိုင်၏။ ထိုရဟန်း သည် သတိရှိလျက်သာလျှင် ထွက်သက်လေကို ရှိုက်၏။ သတိရှိလျက်သာလျှင် ဝင်သက်လေကို ရှူ၏။ ရှည်ရှည်ရှိုက်လျှင်လည်း “ရှည်ရှည်ရှိုက်သည်” ဟုသိ၏။ ရှည်ရှည်ရှူလျှင်လည်း “ရှည်ရှည်ရှူသည်” ဟု သိ၏။ တိုတိုရှိုက်လျှင်လည်း “တိုတို ရှိုက်သည်” ဟုသိ၏။ တိုတိုရှူလျှင်လည်း “တိုတိုရှူသည်” ဟုသိ၏။ (ထွက်သက် လေ၏) “အစ အလယ် အဆုံး အလုံးစုံသော ရုပ်အပေါင်းကို ထင်ရှားသိလျက် ရှိုက်မည်” ဟု ကျင့်၏။ (ဝင်သက်လေ၏) “အစ အလယ် အဆုံး အလုံးစုံသော ရုပ်အပေါင်းကို ထင်ရှားသိလျက် ရှူမည်” ဟု ကျင့်၏။ “ရုန့်ရင်းသော ထွက်သက်ကို ငြိမ်းစေလျက် ရှိုက်မည်” ဟုကျင့်၏။ “ရုန့်ရင်းသော ဝင်သက်ကို ငြိမ်းစေလျက် ရှူမည်” ဟု ကျင့်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့- ဥပမာသော်ကား ကျွမ်းကျင်သော ပွတ်သမားသည်လည်းကောင်း၊ ပွတ်သမား၏ တပည့်သည်လည်းကောင်း (ပွတ်ကြိုးကို) ရှည်ရှည်ဆွဲငင်လျှင်လည်း “ရှည်ရှည်ဆွဲသည်” ဟုသိ၏။ (ပွတ်ကြိုးကို) တိုတိုဆွဲလျှင်လည်း “တိုတိုဆွဲသည်” ဟု သိ၏။ ရဟန်းတို့ - ဤအတူပင် ရဟန်းသည် ရှည်ရှည်ရှိုက်လျှင်လည်း “ရှည်ရှည် ရှိုက်သည်” ဟုသိ၏။ ရှည်ရှည်ရှူလျှင်လည်း “ရှည်ရှည်ရှူသည်” ဟု သိ၏။ တိုတိုရှိုက်လျှင်လည်း “တိုတိုရှိုက်သည်” ဟုသိ၏။ တိုတိုရှူလျှင်လည်း “တိုတိုရှူသည်”ဟု သိ၏။ (ထွက်သက်လေ၏) “အစ အလယ် အဆုံး အလုံးစုံသော ရုပ်အပေါင်းကို ထင်ရှားသိလျက် ရှိုက်မည်” ဟုကျင့်၏။ (ဝင်သက်လေ၏) “အစ အလယ်အဆုံး အလုံးစုံသော ရုပ်အပေါင်းကို ထင်ရှားသိလျက် ရှူမည်” ဟု ကျင့်၏။ “ရုန့်ရင်းသော ထွက်သက်ကို ငြိမ်းစေလျက် ရှိုက်မည်” ဟု ကျင့်၏။ “ရုန့်ရင်းသော ဝင်သက်ကို ငြိမ်းစေလျက် ရှူမည်” ဟု ကျင့်၏။</p> <p>၁။ ဝမ်းဗိုက်ကိုရှိုက်၍ လွှတ်ရသည်ကို ရည်၍ ထွက်လေ လွှတ်သည်ကို ရှိုက်သည်ဟု ဝေါဟာရပြုသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-460 <hr> ဤသို့ (မိမိ၏) ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သူတပါး၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ရုပ်အပေါင်းကို ကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ မိမိသူတပါး၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ရုပ်အပေါင်း၌ ဖြစ်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ မူလည်းနေ၏။ ရုပ်အပေါင်း၌ ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ရုပ်အပေါင်း၌ ဖြစ်ကြောင်း ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ထို့ပြင် “ရုပ်အပေါင်းသည်သာလျှင် ရှိသည်” ဟု ထိုရဟန်း အား သတိသည် ရှေ့ရှုထင်၏။ (ထိုသတိသည်) အဆင့်ဆင့် အသိဉာဏ် တိုးပွားခြင်းသာ ဖြစ်၏။ အဆင့်ဆင့် သတိတဖန် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ (ထိုရဟန်းသည် တဏှာ, ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) မမီ မတွယ် မူ၍လည်း နေ၏။ လောက၌ တစုံတရာကိုမျှလည်း (ငါ, ငါ၏ဥစ္စာဟု) စွဲလည်း မစွဲလမ်း။ ရဟန်းတို့ - ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <h3>ထွက်သက် ဝင်သက်ကို ရှုဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း ပြီး၏။</h3> <h3>(၂) ဣရိယာပုထ်ကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန် ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် သွားလျှင်လည်း “သွားသည်” ဟုသိ၏။ ရပ်လျှင်လည်း “ရပ်သည်” ဟု သိ၏။ ထိုင်လျှင်လည်း “ထိုင်သည်” ဟု သိ၏။ လျောင်းလျှင်လည်း “လျောင်းသည်” ဟုသိ၏။ ထိုရဟန်း၏ ရုပ်အပေါင်းသည် အကြင်အကြင် အမူအရာအားဖြင့် တည်နေ၏။ ထိုရုပ်အပေါင်းကို ထိုထို အမူအရာအားဖြင့် သိ၏။</p> <p>ဤသို့ မိမိ၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိ သည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သူတပါး၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ မိမိသူတပါး၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ရုပ်အပေါင်း ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ရုပ်အပေါင်း၌ ဖြစ်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ရုပ်အပေါင်း၌ ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍ မူလည်း နေ၏။ ရုပ်အပေါင်း၌ ဖြစ်ကြောင်းပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းပျက်ခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-461 <hr> သဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ထို့ပြင် “ရုပ်အပေါင်းသည် သာလျှင် ရှိ၏” ဟု ထိုရဟန်းအား သတိသည် ရှေးရှု ထင်၏။ (ထိုသတိသည်) အဆင့်ဆင့် အသိဉာဏ် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ (ထိုရဟန်းသည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) မမှီ မတွယ်မူ၍လည်း နေ၏။ လောက၌ တစုံတရာကိုမျှလည်း (ငါ, ငါ၏ဥစ္စာ) ဟု စွဲလည်း မစွဲလမ်း။ ရဟန်းတို့-ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <h3>ဣရိယာပုထ်ကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း ပြီး၏။</h3> <h3>(၃) သတိသမ္ပဇဉ်ဖြင့် ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့- တဖန် ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် ရှေ့သို့တိုးရာ, နောက်သို့ဆုတ်ရာ၌ သိလျက်ပြုလေ့ရှိ၏။ တူရူကြည့်ရာ, တစောင်းကြည့်ရာ၌ သိလျက်ပြုလေ့ရှိ၏။ ကွေးရာ, ဆန့်ရာ၌ သိလျက်ပြုလေ့ရှိ၏။ ဒုကုဋ်၊ သပိတ်၊ သင်္ကန်းကို ဆောင်ရာ၌ သိလျက် ပြုလေ့ရှိ၏။ စားရာ, သောက်ရာ, ခဲရာ, လျက်ရာ၌ သိလျက် ပြုလေ့ရှိ၏။ ကျင်ကြီး ကျင်ငယ်စွန့်ရာ၌ သိလျက် ပြုလေ့ရှိ၏။ သွားရာ၊ ရပ်ရာ၊ ထိုင်ရာ၊ အိပ်ရာ၊ နိုးရာ၊ ပြောရာ၊ ဆိတ်ဆိတ်နေရာ၌ သိလျက် ပြုလေ့ရှိ၏။ .</p> <p>ဤသို့ မိမိ၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ။ ပ။ ရဟန်းတို့ - ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <h3>သတိသမ္ပဇဉ်ဖြင့် ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း ပြီး၏။</h3> <h3>(၄) စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု နှလုံးသွင်းခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန် ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် ခြေဖဝါးမှ အထက်၊ ဆံပင်ဖျားမှ အောက်၊ ထက်ဝန်းကျင် အရေပါးအဆုံးရှိသော မစင်ကြယ်သည့် အရာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြည့်လျက်ရှိသော ဤရုပ်အပေါင်းကိုပင် စူးစိုက်ဆင်ခြင်၏။ “ဤရုပ်အပေါင်း၌ ဆံပင်၊ အမွေး၊ ခြေသည်း လက်သည်း၊ သွား၊ အရေ၊ အသား၊ အကြော၊ အရိုး၊ ရိုးတွင်ခြင်ဆီ၊ အညှို့၊ နှလုံး၊ အသည်း၊ အမြှေး၊ အဖျဉ်း (ကျောက်ကပ်)၊ အဆုတ်၊ အူမ၊ အူသိမ်၊ အစာသစ်၊ အစာဟောင်း၊ ဦးနှောက်၊ သည်းခြေ၊ သလိပ်၊ ပြည်၊ သွေး၊ ချွေး၊ အဆီခဲ၊ မျက်ရည်၊ ဆီကြည်၊ တံတွေး၊ နှပ်၊ အစေး၊ ကျင်ငယ် သည် ရှိ၏” ဟု စူးစိုက်ဆင်ခြင်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-462 <hr> ရဟန်းတို့.. ဥပမာသော်ကား နှစ်ဖက်မျက်နှာဝရှိသော အိတ်သည် စပါး အမျိုးမျိုးတို့ဖြင့် ပြည့်လျက် ရှိရာ၏။ အဘယ်စပါးတို့နည်းဟူမူ - သလေးစပါး၊ ကောက်ကြီးစပါး၊ ပဲနောက်၊ ပဲကြီး၊ နှမ်း၊ ဆန်တို့တည်း။ မျက်စိအမြင်ရှိသော ယောက်ျားသည် ထိုအိတ်ကို ဖြေ၍ “ဤသည်တို့ကား သလေးစပါးတို့တည်း၊ ဤသည်တို့ကား ကောက်ကြီးစပါးတို့တည်း၊ ဤသည်တို့ကား ပဲနောက်တို့တည်း ဤသည်တို့ကား ပဲကြီးတို့တည်း၊ ဤသည်တို့ကား နှမ်းတို့တည်း၊ ဤသည်တို့ကား ဆန်တို့တည်း” ဟု စူးစိုက်ဆင်ခြင်ရာသကဲ့သို့ ရဟန်းတို့ - ဤအတူပင် ရဟန်းသည် ခြေဖဝါးမှ အထက်၊ ဆံပင်ဖျားမှ အောက် ထက်ဝန်းကျင် အရေပါးအဆုံးရှိသော မစင်ကြယ်သည့်အရာ အမျိုးမျိုးတို့ဖြင့် ပြည့်လျက်ရှိသော ဤရုပ်အပေါင်းကိုပင် စူးစိုက် ဆင်ခြင်၏။ “ဤရုပ်အပေါင်း၌ ဆံပင်၊ အမွေး၊ ခြေသည်း လက်သည်း၊ သွား၊ အရေ။ ပ။ ကျင်ငယ်သည်ရှိ၏” ဟု (စူးစိုက်ဆင်ခြင်၏)။</p> <p>ဤသို့ မိမိ၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ။ ပ။ ရဟန်းတို့ - ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။<br> စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း ပြီး၏။</p> <h3>(၅) ဓာတ်အားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန် ထို့ပြင်လည်း “ဤရုပ်အပေါင်း၌ မြေဓာတ်၊ ရေဓာတ်၊ မီးဓာတ်၊ လေဓာတ်သည်ရှိ၏” ဟု ဤရုပ်အပေါင်းကို တည်မြဲတိုင်း၊ ထားမြဲတိုင်းပင် ဓာတ်အားဖြင့် စူးစိုက်ဆင်ခြင်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့- ဥပမာသော်ကား ကျွမ်းကျင်သော နွားသတ်သမားသည်လည်း ကောင်း၊ နွားသတ်သမား၏ တပည့်သည်လည်းကောင်း နွားကိုသတ်၍ လမ်းလေးခွ ဆုံရာ၌ အစုအပုံအားဖြင့် ခွဲခြားလျက် ထိုင်နေရာသကဲ့သို့ ရဟန်းတို့ - ဤအတူပင် ရဟန်းသည် “ဤရုပ်အပေါင်း၌ မြေဓာတ်၊ ရေဓာတ်၊ မီးဓာတ်၊ လေဓာတ်သည် ရှိ၏”ဟု ဤရုပ်အပေါင်းကို တည်မြဲတိုင်း၊ ထားမြဲတိုင်းပင် ဓာတ်အားဖြင့် စူးစိုက် ဆင်ခြင်၏။</p> <p>ဤသို့ မိမိ၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ။ပ။ ရဟန်းတို့- ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။<br> ဓာတ်အားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်းအပိုင်း ပြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-463 <hr> <h3>(၆) သူသေကောင်ကိုးမျိုးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန် ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် သေ၍ တစ်ရက်ရှိသော သူသေ ကောင်၊ သေ၍ နှစ်ရက်ရှိသော သူသေကောင်၊ သေ၍ သုံးရက်ရှိသော သူသေ ကောင်၊ ဖူးရောင်နေသော သူသေကောင်၊ ရုပ်ဆင်းပျက်လျက် ညိုမည်းနေသော သူသေကောင်၊ ပြည်ကဲ့သို့ စက်ဆုပ်ဖွယ် အပုပ်ရည်ယိုစီးသော သင်္ချိုင်း၌ စွန့်ပစ် ထားသော သူသေကောင်ကို မြင်ရာသကဲ့သို့ ထိုရဟန်းသည် ဤကိုယ်ကိုသာလျှင် “ဤငါ၏ ရုပ်အပေါင်းသည်လည်း ဤသို့သော သဘောရှိ၏။ ဤသို့သော သဘော ဖြစ်လိမ့်မည်သာတည်း။ ဤသို့သောသဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်” ဟု နှိုင်းစာ၍ ရှု၏။</p> <p>ဤသို့ (မိမိ၏) ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ။ပ။ရဟန်းတို့ - ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍နေ၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန် ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် ကျီးတို့ ခဲစားအပ်သည်မူလည်း ဖြစ်သော၊ စွန်ရဲတို့ ခဲစားအပ်သည်မူလည်းဖြစ်သော၊ လင်းတတို့ ခဲစားအပ်သည် မူလည်းဖြစ်သော၊ ဗုံမတီးငှက်တို့ ခဲစားအပ်သည်မူလည်းဖြစ်သော၊ ခွေးတို့ ခဲစား အပ်သည်မူလည်းဖြစ်သော၊ ကျားတို့ ခဲစားအပ်သည်မူလည်းဖြစ်သော၊ သစ်တို့ ခဲစားအပ်သည်မူလည်းဖြစ်သော၊ မြေခွေးတို့ ခဲစားအပ်သည်မူလည်းဖြစ်သော၊ ပိုးအမျိုးမျိုးတို့ ခဲစားအပ်သည်မူလည်းဖြစ်သော သင်္ချိုင်း၌ စွန့်ပစ်ထားသော သူသေကောင်ကို မြင်ရာသကဲ့သို့ ထိုရဟန်းသည် ဤကိုယ်ကိုသာလျှင် “ဤငါ၏ ရုပ်အပေါင်းသည်လည်း ဤသို့သဘောရှိ၏။ ဤသို့သော သဘော ဖြစ်လိမ့်မည် သာတည်း။ ဤသို့သော သဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်” ဟု နှိုင်းစာ၍ ရှု၏။</p> <p>ဤသို့ (မိမိ၏) ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ။ပ။ ရဟန်းတို့-ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန် ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် အသား အသွေးရှိသေးသော၊ အကြောတို့ဖြင့် ဖွဲ့ထားသော အရိုးဆက်လျက် ရှိသေးသော သင်္ချိုင်း၌ စွန့်ပစ် အပ်သော သူသေကောင်ကို မြင်ရာသကဲ့သို့ ။ပ။ အသားကင်း၍ သွေးတို့ဖြင့် ပေကျံလျက် အကြောတို့ဖြင့် ဖွဲ့လျက်ရှိသော၊ အရိုးဆက်လျက်ရှိသေးသော သင်္ချိုင်း၌ စွန့်ပစ်အပ်သော သူသေကောင်ကို၊ ။ပ။ အသား အသွေးကင်းလျက် အကြောတို့ဖြင့် ဖွဲ့ထားသော၊ အရိုးစုဖြစ်သော သင်္ချိုင်း၌ စွန့်ပစ်အပ်သော သူသေကောင်ကို ။ပ။ တစ်နေရာ၌ လက်ရိုး၊ တစ်နေရာ၌ ခြေရိုး၊ တစ်နေရာ၌<br> <br>စာမျက်နှာ-464 <hr> ခြေဖမျက်ရိုး၊ တစ်နေရာ၌ မြင်းခေါင်းရိုး၊ တစ်နေရာ၌ ပေါင်ရိုး၊ တစ်နေရာ၌ ခါးရိုး၊ တစ်နေရာ၌ နံရိုး၊ တစ်နေရာ၌ ကျောက်ကုန်းရိုး၊ တစ်နေရာ၌ ပခုံးရိုး၊ တစ်နေရာ၌ လည်ပင်းရိုး၊ တစ်နေရာ၌ မေးရိုး၊ တစ်နေရာ၌ သွားရိုး၊ တစ်နေရာ၌ ဦးခေါင်းခွံ အားဖြင့် ဖွဲ့ခြင်း ကင်းကုန်လျက် ထိုထိုအရပ်တို့၌ ကျဲပြန့်နေကုန်သော သင်္ချိုင်း၌ စွန့်ပစ်အပ်သော အရိုးစု သူသေကောင်တို့ကို မြင်ရာသကဲ့သို့ ထိုရဟန်းသည် ဤကိုယ်ကိုသာလျှင် “ဤငါ၏ ရုပ်အပေါင်းသည် လည်း ဤသို့သော သဘောရှိ၏။ ဤသို့သော သဘော ဖြစ်လိမ့်မည်သာတည်း။ ဤသို့သော သဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်” ဟု နှိုင်းစာ၍ ရှု၏။</p> <p>ဤသို့ မိမိ၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ။ပ။ နေ၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန် ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် ခရုသင်းအဆင်းနှင့် အတူ ဖြူဖွေးနေကုန်သော သချိုင်း၌ စွန့်ပစ်အပ်ကုန်သော အရိုးစု သူသေကောင် တို့ကို မြင်ရာသကဲ့သို့ ။ ပ ။ နှစ်လွန်လျက် စုပုံနေသော သင်္ချိုင်း၌ စွန့်ပစ် ထားအပ်သော အရိုးစု သူသေကောင်တို့ကို မြင်ရာသကဲ့သို့ ။ ပ ။ ဆွေးမြည့်လျက် အမှုန့်ဖြစ်ကုန်သော သင်္ချိုင်း၌ စွန့်ပစ်ထားကုန်သော အရိုးစု သူသေကောင် တို့ကို မြင်ရာသကဲ့သို့ ထိုရဟန်းသည် ဤကိုယ်ကိုသာလျှင် “ဤငါ၏ ရုပ်အပေါင်း သည်လည်း ဤသို့သဘောရှိ၏။ ဤသို့သော သဘောဖြစ်လိမ့်မည်သာတည်း။ ဤသို့သော သဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်” ဟု နှိုင်းစာ၍ ရှု၏။</p> <p>ဤသို့ မိမိ၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သူတပါး၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ မိမိ သူတပါး၏ ရုပ်အပေါင်း၌မူလည်း ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ရုပ်အပေါင်း၌ ဖြစ်ကြောင်း တရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍ မူလည်းနေ၏။ ရုပ်အပေါင်း၌ ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ရုပ်အပေါင်း၌ ဖြစ်ကြောင်း ပျက်ကြောင်း တရားနှင့် ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ထို့ပြင် “ရုပ်အပေါင်းသည်သာလျှင် ရှိ၏” ဟု ထိုရဟန်းအား သတိသည် ရှေးရှု ထင်၏။ (ထိုသတိသည်) အဆင့်ဆင့် အသိဉာဏ်<br> <br>စာမျက်နှာ-465 <hr> တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ အဆင့်ဆင့် သတိတဖန် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ (ထိုရဟန်းသည် တဏှာ ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) မမှီ မတွယ်မူ၍လည်း နေ၏။ လောက၌ တစုံတရာကိုမျှလည်း (ငါ, ငါ၏ဥစ္စာ)ဟု စွဲလည်းမစွဲလမ်း။ ရဟန်းတို့ - ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>သူသေကောင်ကိုးမျိုးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း ပြီး၏။ ရုပ်အပေါင်းကို ဆင်ခြင်ခြင်း တစ်ဆယ့်လေးပါး ပြီး၏။</p> <h3>(ခ) ဝေဒနာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန် ဝေဒနာကို ဆင်ခြင်ခြင်း ကိုးပါး</h3> <p>ရဟန်းတို့ - အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် ဝေဒနာတို့၌ ဝေဒနာတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသနည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် သုခဝေဒနာကို ခံစားလျှင်လည်း “သုခဝေဒနာကို ခံစားသည်” ဟု သိ၏။ ဒုက္ခဝေဒနာကို ခံစားလျှင်လည်း “ဒုက္ခဝေဒနာကို ခံစားသည်” ဟု သိ၏။ အဒုက္ခမသုခဝေဒနာကို ခံစားလျှင်လည်း “အဒုက္ခမသုခဝေဒနာကို ခံစားသည်”ဟု သိ၏။</p> <p>ကာမဂုဏ်နှင့် စပ်သော ချမ်းသာသော ဝေဒနာကို ခံစားလျှင်လည်း “ကာမဂုဏ်နှင့်စပ်သော ချမ်းသာသော ဝေဒနာကို ခံစားသည်” ဟုသိ၏။ ကာမဂုဏ် နှင့် မစပ်သော ချမ်းသာသော ဝေဒနာကို ခံစားလျှင်လည်း “ကာမဂုဏ်နှင့် မစပ်သော ချမ်းသာသော ဝေဒနာကို ခံစားသည်” ဟု သိ၏။ ကာမဂုဏ်နှင့်စပ်သော ဆင်းရဲသော ဝေဒနာကို ခံစားလျှင်လည်း “ကာမဂုဏ်နှင့်စပ်သော ဆင်းရဲသော ဝေဒနာကို ခံစားသည်” ဟုသိ၏။ ကာမဂုဏ်နှင့် မစပ်သော ဆင်းရဲသော ဝေဒနာကို ခံစားလျှင်လည်း “ကာမဂုဏ်နှင့်မစပ်သော ဆင်းရဲသော ဝေဒနာကိုခံစားသည်” ဟု သိ၏။ ကာမဂုဏ်နှင့် စပ်သော ဆင်းရဲမဟုတ် ချမ်းသာမဟုတ်သော ဝေဒနာကို ခံစားလျှင်လည်း “ကာမဂုဏ်နှင့်စပ်သော ဆင်းရဲမဟုတ် ချမ်းသာမဟုတ်သော ဝေဒနာကို ခံစားသည်” ဟု သိ၏။ ကာမဂုဏ်နှင့် မစပ်သော ဆင်းရဲမဟုတ် ချမ်းသာမဟုတ်သော ဝေဒနာကို ခံစားလျှင်လည်း “ကာမဂုဏ်နှင့် မစပ်သော ဆင်းရဲမဟုတ် ချမ်းသာမဟုတ်သော ဝေဒနာကို ခံစားသည်” ဟုသိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-466 <hr> ဤသို့ မိမိ၏ ဝေဒနာတို့၌မူလည်း ဝေဒနာတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍ နေ၏။ သူတပါး၏ ဝေဒနာတို့၌မူလည်း ဝေဒနာတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ မိမိ သူတပါး၏ ဝေဒနာတို့၌မူလည်း ဝေဒနာတို့ကို အကြိမ် ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ဝေဒနာတို့၌ ဖြစ်ကြောင်း တရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ဝေဒနာတို့၌ ပျက်ကြောင်း တရားနှင့် ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ဝေဒနာတို့၌ ဖြစ်ကြောင်း ပျက်ကြောင်း တရားနှင့် ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်း သဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ထို့ပြင် “ဝေဒနာသည် သာလျှင် ရှိ၏”ဟု ထိုရဟန်းအား သတိသည် ရှေးရှုထင်၏။ ထိုသတိသည် အဆင့်ဆင့် အသိဉာဏ်တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ အဆင့်ဆင့် သတိတဖန် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ (ထိုရဟန်းသည်တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) မမှီမတွယ်မူ၍လည်း နေ၏။ လောက၌ တစုံတရာကိုမျှလည်း “ငါ, ငါ၏ဥစ္စာ” ဟုလည်း စွဲလည်း မစွဲလမ်း။ ရဟန်းတို့- ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ဝေဒနာတို့၌ ဝေဒနာတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>ဝေဒနာတို့ကို ဆင်ခြင်ခြင်းကိုးပါး ပြီး၏။</p> <h3>(ဂ) စိတ္တာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန် စိတ်ကို ဆင်ခြင်ခြင်း တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါး</h3> <p>ရဟန်းတို့ - အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် စိတ်၌ စိတ်ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသနည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရာဂနှင့်တကွသော စိတ်ကိုလည်း “ရာဂနှင့်တကွသောစိတ်” ဟုသိ၏။ ရာဂကင်း သော စိတ်ကိုလည်း “ရာဂကင်းသောစိတ်” ဟုသိ၏။ ဒေါသနှင့်တကွသော စိတ်ကို လည်း “ဒေါသနှင့်တကွသော စိတ်” ဟုသိ၏။ ဒေါသကင်းသောစိတ်ကိုလည်း “ဒေါသ ကင်းသောစိတ်” ဟုသိ၏။ မောဟနှင့်တကွသော စိတ်ကိုလည်း “မောဟနှင့်တကွ သောစိတ်” ဟု သိ၏။ မောဟကင်းသောစိတ်ကိုလည်း “မောဟကင်းသောစိတ်” ဟု သိ၏။ သံခိတ္တစိတ်ကိုလည်း “သံခိတ္တစိတ်” ဟုသိ၏။ ဝိက္ခိတ္တစိတ်ကိုလည်း “ဝိက္ခိတ္တ စိတ်” ဟုသိ၏။ မဟဂ္ဂုတ်စိတ်ကိုလည်း “မဟဂ္ဂုတ်စိတ်” ဟုသိ၏။ အမဟဂ္ဂုတ် စိတ်ကိုလည်း “အမဟဂ္ဂုတ်စိတ်” ဟုသိ၏။ သဥတ္တရစိတ်ကိုလည်း “သဥတ္တရစိတ်” ဟုသိ၏။ အနုတ္တရစိတ်ကိုလည်း “အနုတ္တရစိတ်” ဟုသိ၏။ သမာဟိတ စိတ်ကိုလည်း “သမာဟိတစိတ်” ဟုသိ၏။ အသမာဟိတစိတ်ကိုလည်း “အသမာဟိတစိတ်” ဟုသိ ၏။ ဝိမုတ္တစိတ်ကိုလည်း “ဝိမုတ္တစိတ်” ဟု သိ၏။ အဝိမုတ္တစိတ် ကိုလည်း “အဝိမုတ္တ စိတ်” ဟု သိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-467 <hr> ဤသို့ မိမိ၏ စိတ်၌မူလည်း စိတ်ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သူတပါး၏ စိတ်၌မူလည်း စိတ်ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ မိမိသူတပါး၏ စိတ်၌မူလည်း စိတ်ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ စိတ်၌ ဖြစ်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ စိတ်၌ ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ စိတ်၌ ဖြစ်ကြောင်းပျက်ကြောင်း တရားနှင့်ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ထို့ပြင် ““စိတ်သည်သာလျှင် ရှိ၏”ဟု ထိုရဟန်းအား သတိသည် ရှေးရှုထင်၏။ ထိုသတိသည် အဆင့်ဆင့် အသိဉာဏ်တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ အဆင့်ဆင့် သတိတဖန် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ (ထိုရဟန်းသည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) မမှီ မတွယ်မူ၍လည်း နေ၏။ လောက၌ တစုံတရာကိုမျှလည်း “ငါ, ငါ၏ဥစ္စာ”ဟု စွဲလည်း မစွဲလမ်း။ ရဟန်းတို့ - ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် စိတ်၌ စိတ်ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍နေ၏။</p> <p>စိတ်ကိုဆင်ခြင်ခြင်း တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါး ပြီး၏။</p> <h3>(ဃ) ဓမ္မာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန် သဘောတရားကို ဆင်ခြင်ခြင်း ငါးပါး</h3> <h3>၁။ နီဝရဏတရားငါးပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့ - အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် သဘောတရားတို့၌ သဘောတရား တို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသနည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာ တော်၌ ရဟန်းသည် နီဝရဏ ငါးပါး သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် နီဝရဏငါးပါး သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသနည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် အတွင်းသန္တာန်၌ ကာမစ္ဆန္ဒ ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ အတွင်းသန္တာန်၌ ကာမစ္ဆန္ဒ ရှိသည်”ဟု သိ၏။ အတွင်းသန္တာန်၌ ကာမစ္ဆန္ဒ မရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ အတွင်းသန္တာန်၌ ကာမစ္ဆန္ဒမရှိ”ဟု သိ၏။<br> ၁။ အပိတ်အပင်တရား<br> ၂။ ကာမဂုဏ်အလို<br> <br>စာမျက်နှာ-468 <hr> မဖြစ်သေးသော ကာမစ္ဆန္ဒ၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။<br> ဖြစ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ၏ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ပယ်ပြီးသော ကာမစ္ဆန္ဒ၏ နောင်အခါ မဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ ဗျာပါဒ ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ဗျာပါဒရှိသည်” ဟု သိ၏၊ မိမိသန္တာန်၌ ဗျာပါဒမရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ဗျာပါဒ မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော ဗျာပါဒ၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော ဗျာပါဒ၏ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ပယ်ပြီးသော ဗျာပါဒ၏ နောင်အခါ မဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ ထိနမိဒ္ဓ ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ထိနမိဒ္ဓရှိသည်” ဟု သိ၏။ မိမိသန္တာန်၌ ထိနမိဒ္ဓ မရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ထိနမိဒ္ဓ မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော ထိနမိဒ္ဓ၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော ထိနမိဒ္ဓ၏ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ပယ်ပြီးသော ထိနမိဒ္ဓ၏ နောင်အခါ မဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ ရှိသည်” ဟု သိ၏။ မိမိသန္တာန်၌ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ မရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ၏ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ပယ်ပြီးသော ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ၏ နောင်အခါ မဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ ဝိစိကိစ္ဆာ ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ဝိစိကိစ္ဆာရှိ၏” ဟု သိ၏။ မိမိသန္တာန်၌ ဝိစိကိစ္ဆာ မရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ဝိစိကိစ္ဆာ မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော ဝိစိကိစ္ဆာ၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော ဝိစိကိစ္ဆာ၏ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ပယ်ပြီးသော ဝိစိကိစ္ဆာ၏ နောင်အခါ မဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။<br> ၁။ သူတပါးပျက်စီးစေလိုခြင်းသဘော။<br> ၃။ ပျံ့လွင့်ခြင်း<br> ၂။ လေးလံထိုင်းမှိုင်းခြင်း<br> ၄။ နှလုံးမသာယာခြင်း ၅။ မဝေခွဲနိုင်ခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-469 <hr> ဤသို့ မိမိ၏ သဘောတရားတို့၌မူလည်း သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သူတပါး၏ သဘောတရားတို့၌မူလည်း သဘော တရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ မိမိသူတပါး၏ သဘော တရားတို့၌မူလည်း သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ဖြစ်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ပျက်ခြင်း သဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ဖြစ်ကြောင်း ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းပျက်ခြင်း သဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ထို့ပြင် “သဘောတရားတို့သည်သာလျှင် ရှိကုန်၏”ဟု ထိုရဟန်းအား သတိသည် ရှေးရှုထင်၏။ (ထိုသတိသည်) အဆင့်ဆင့် အသိဉာဏ်တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ အဆင့်ဆင့် သတိတဖန် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ (ထိုရဟန်းသည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) မမှီမတွယ်မူ၍လည်း နေ၏။ လောက၌ တစုံတရာကိုမျှလည်း (ငါ, ငါ၏ ဥစ္စာဟု) စွဲလည်း မစွဲလမ်း။ ရဟန်းတို့ - ဤသို့လည်း - ရဟန်းသည် နီဝရဏ ငါးပါး သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>နီဝရဏငါးပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း ပြီး၏။</p> <h3>၂။ ခန္ဓာငါးပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန် ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ငါးပါး သဘော တရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ရဟန်းတို့- အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာငါးပါး သဘောတရားတို့၌ သဘော တရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသနည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာ တော်၌ ရဟန်းသည် ဤကား ရုပ်တည်း။ ဤကား ရုပ်၏ ဖြစ်ကြောင်းတည်း။ ဤကား ရုပ်၏ ချုပ်ရာတည်း၊ ဤကား ဝေဒနာတည်း၊ ဤကား ဝေဒနာ၏ ဖြစ်ကြောင်းတည်း၊ ဤကား ဝေဒနာ ၏ချုပ်ရာတည်း၊ ဤကား သညာတည်း၊ ဤကား သညာ၏ ဖြစ်ကြောင်းတည်း၊ ဤကား သညာ၏ချုပ်ရာတည်း၊ ဤသည် တို့ကား သင်္ခါရတို့တည်း၊ ဤကား သင်္ခါရတို့၏ ဖြစ်ကြောင်းတည်း၊ ဤကား သင်္ခါရတို့၏ချုပ်ရာတည်း၊ ဤကား ဝိညာဏ်တည်း၊ ဤကား ဝိညာဏ်၏ဖြစ် ကြောင်းတည်း၊ ဤကား ဝိညာဏ်၏ ချုပ်ရာတည်းဟု ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။<br> ၁။ မှတ်သိခြင်း။<br> ၂။ ပြုပြင်စီရင်မှု အားထုတ်မှု<br> ၃။ အထူးသိမှု။<br> <br>စာမျက်နှာ-470 <hr> ဤသို့ မိမိ၏ သဘောတရားတို့၌မူလည်း သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သူတပါး၏ သဘောတရားတို့၌မူလည်း သဘောတရား တို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍နေ၏။ မိမိသူတပါး၏ သဘောတရားတို့၌မူ လည်း သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍နေ၏။ သဘောတရား တို့၌ ဖြစ်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ်ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍ မူလည်း နေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်းနေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ဖြစ်ကြောင်း ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းပျက်ခြင်း သဘောကို အကြိမ်ကြိမ်ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍မူလည်းနေ၏။ ထို့ပြင် “သဘောတရားတို့သည်သာလျှင်ရှိကုန်၏” ဟု ထိုရဟန်း အား သတိသည် ရှေးရှုထင်၏။ (ထိုသတိသည်) အဆင့်ဆင့် အသိဉာဏ်တိုးပွားခြင်း ငှာသာ ဖြစ်၏။ အဆင့်ဆင့် သတိတဖန် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ (ထိုရဟန်းသည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) မမှီမတွယ်မူ၍လည်း နေ၏။ လောက၌ တစုံတရာကိုမျှလည်း (ငါ၊ ငါ၏ဥစ္စာ) ဟု စွဲလည်း မစွဲလမ်း။ ရဟန်းတို့-ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ခန္ဓာငါးပါး သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>ခန္ဓာငါးပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း ပြီး၏။</p> <h3>၃။ အာယတန တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန် ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် ခြောက်ပါးသော အတွင်းအပ အာယတန သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍ နေ၏။ ရဟန်းတို့ - အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် ခြောက်ပါးသော အတွင်းအပ အာယတန သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိ သည်ဖြစ်၍ နေသနည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မျက်စိကိုလည်း သိ၏။ အဆင်း တို့ကိုလည်း သိ၏။ ထိုနှစ်ပါးစုံကို စွဲ၍ သံယောဇဉ်ဖြစ်ခြင်းကိုလည်း သိ၏။ မဖြစ် သေးသော သံယောဇဉ်၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော သံယောဇဉ်၏ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ပယ်ပြီးသော သံယောဇဉ်၏ နောင်အခါ မဖြစ်ပေါ် ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။<br> ၁။ ဖြစ်ရာအကြောင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-471 <hr> နားကိုလည်း သိ၏။ အသံတို့ကိုလည်း သိ၏။ ထိုနှစ်ပါးစုံကို စွဲ၍ သံယောဇဉ် ဖြစ်ခြင်းကိုလည်း သိ၏။ မဖြစ်သေးသော သံယောဇဉ်၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော သံယောဇဉ်၏ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ပယ်ပြီးသော သံယောဇဉ်၏ နောင်အခါ မဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>နှာခေါင်းကိုလည်း သိ၏။ အနံ့တို့ကိုလည်း သိ၏။ ထိုနှစ်ပါးစုံကို စွဲ၍ သံယောဇဉ် ဖြစ်ခြင်းကိုလည်း သိ၏။ မဖြစ်သေးသော သံယောဇဉ်၏ ဖြစ်ကြောင်း ကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော သံယောဇဉ်၏ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ပယ်ပြီးသော သံယောဇဉ်၏ နောင်အခါ မဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>လျှာကိုလည်း သိ၏။ အရသာတို့ကိုလည်း သိ၏။ ထိုနှစ်ပါးစုံကိုစွဲ၍ သံယောဇဉ် ဖြစ်ခြင်းကိုလည်း သိ၏။ မဖြစ်သေးသော သံယောဇဉ်၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော သံယောဇဉ်၏ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ပယ်ပြီးသော သံယောဇဉ်၏ နောင်အခါ မဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>ကိုယ်ကိုလည်း သိ၏။ အတွေ့ အထိတို့ကိုလည်း သိ၏။ ထိုနှစ်ပါးစုံကို စွဲ၍ သံယောဇဉ်ဖြစ်ခြင်းကိုလည်း သိ၏။ မဖြစ်သေးသော သံယောဇဉ်၏ ဖြစ်ကြောင်း ကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော သံယောဇဉ်၏ ပယ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ပယ်ပြီးသော သံယောဇဉ်၏ နောင်အခါ မဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>ဤသို့ မိမိ၏သဘောတရားတို့၌မူလည်း သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သူတပါး၏ သဘောတရားတို့၌မူလည်း သဘောတရား တို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ မိမိ သူတပါး၏ သဘောတရား တို့၌မူလည်း သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ဖြစ်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ သဘောတရား တို့၌ ဖြစ်ကြောင်း ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ထို့ပြင် “သဘောတရားတို့သည် သာလျှင် ရှိကုန်၏” ဟု ထိုရဟန်းအား သတိသည် ရှေးရှုထင်၏။ (ထိုသတိသည်)<br> <br>စာမျက်နှာ-472 <hr> အဆင့်ဆင့် အသိဉာဏ် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ အဆင့်ဆင့် သတိတဖန် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏ (ထိုရဟန်းသည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) မမှီ မတွယ်မူ၍လည်း နေ၏။ လောက၌ တစုံတရာကိုမျှလည်း (ငါ, ငါ၏ဥစ္စာဟူ၍) စွဲလည်း မစွဲလမ်း၊ ရဟန်းတို့ - ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ခြောက်ပါးသော အတွင်းအပ အာယတန သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>အာယတနတစ်ဆယ့်နှစ်ပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း ပြီး၏။</p> <h3>၄။ ဗောဇ္ဈင်ခုနှစ်ပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန် ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် ဗောဇ္ဈင် ခုနစ်ပါး သဘော တရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ရဟန်း တို့ - အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး သဘောတရားတို့၌ သဘော တရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသနည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မိမိသန္တာန်၌ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်ရှိသည်” ဟုသိ၏။ မိမိသန္တာန်၌ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားစေခြင်းငှာ ပြည့်စုံခြင်း၏ အကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏သန္တာန်၌ ဓမ္မဝိစယ သမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိသည်” ဟု သိ၏။ မိမိသန္တာန်၌ ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင်မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော ဓမ္မဝိစယ သမ္ဗောဇ္ဈင်၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားစေခြင်းငှာ ပြည့်စုံခြင်း၏ အကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ဝီရိယ သမ္ဗောဇ္ဈင်ရှိသည်” ဟု သိ၏။ မိမိသန္တာန်၌ ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိလျှင်လည်း<br> ၁။သစ္စာတို့ကို သိကြောင်း။<br> ၂။ မဂ်ဉာဏ်၏အကြောင်းဖြစ်သော အောက်မေ့ခြင်း။<br> ၃။ မဂ်ဉာဏ်၏အကြောင်းဖြစ်သော တရားသဘောကို စူးစမ်းဆင်ခြင်ခြင်း။<br> ၄။ မဂ်ဉာဏ်၏ အကြောင်းဖြစ်သော အားထုတ်ခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-473 <hr> “ငါ၏ သန္တာန်၌ ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော ဝီရိယ သမ္ဗောဇ္ဈင်၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားစေခြင်းငှာ ပြည့်စုံခြင်း၏ အကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိသည်” ဟုသိ၏၊ မိမိသန္တာန်၌ ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင်၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားစေခြင်းငှာ ပြည့်စုံခြင်း၏အကြောင်း ကိုလည်းသိ၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိသည်” ဟု သိ၏။ မိမိသန္တာန်၌ ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိလျှင်လည်း “ငါ၏သန္တာန်၌ ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားစေခြင်းငှာ ပြည့်စုံခြင်း၏ အကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏သန္တာန်၌ သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိသည်” ဟုသိ၏။ မိမိသန္တာန်၌ သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားစေခြင်းငှာ ပြည့်စုံခြင်း၏ အကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>မိမိသန္တာန်၌ ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိလျှင်လည်း “ငါ၏သန္တာန်၌ ဥပေက္ခာ သမ္ဗောဇ္ဈင် ရှိသည်” ဟုသိ၏၊ မိမိသန္တာန်၌ ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင် မရှိလျှင်လည်း “ငါ၏ သန္တာန်၌ ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်မရှိ” ဟု သိ၏။ မဖြစ်သေးသော ဥပေက္ခာ သမ္ဗောဇ္ဈင်၏ ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း သိ၏။ ဖြစ်ပြီးသော ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားစေခြင်းငှာ ပြည့်စုံခြင်း၏ အကြောင်းကိုလည်း သိ၏။</p> <p>ဤသို့ မိမိ၏ သဘောတရားတို့၌မူလည်း သဘောတရားတို့ကို အကြိမ် ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏၊ သူတပါး၏ သဘောတရားတို့၌ မူလည်း<br> ၁။ မဂ်ဉာဏ်၏အကြောင်းဖြစ်သော နှစ်သက်ခြင်း။<br> ၂။ မဂ်ဉာဏ်၏အကြောင်းဖြစ်သော ကိုယ်စိတ်၏ချမ်းသာခြင်း။<br> ၃။ မဂ်ဉာဏ်၏အကြောင်းဖြစ်သော တည်ကြည်ခြင်း။<br> ၄။ မဂ်ဉာဏ်၏ အကြောင်းဖြစ်သော အညီအမျှရှုခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-474 <hr> သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ မိမိ သူတပါး၏ သဘောတရားတို့၌မူလည်း သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ဖြစ်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းသဘောကို အကြိမ် ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ မူလည်း နေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ဖြစ်ကြောင်း ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းပျက်ခြင်း သဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍မူလည်း နေ၏။ ထိုပြင် “သဘောတရားတို့သည် သာလျှင် ရှိကုန်၏” ဟု ထိုရဟန်းအား သတိသည် ရှေးရှုထင်၏။ (ထိုသတိ သည်)အဆင့်ဆင့် အသိဉာဏ်တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏၊ အဆင့်ဆင့် သတိတဖန် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ (ထိုရဟန်းသည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) မမှီ မတွယ်မူ၍ လည်း နေ၏၊ လောက၌ တစုံတရာကိုမျှလည်း (ငါ၊ ငါ၏ဥစ္စာဟု) စွဲလည်း မစွဲလမ်း။ ရဟန်းတို့- ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း ပြီး၏။</p> <h3>၅။ သစ္စာလေးပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့ - တဖန်ထို့ပြင်လည်း ရဟန်းသည် အရိယသစ္စာလေးပါး သဘော တရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ရဟန်းတို့- အဘယ်သို့လျှင် ရဟန်းသည် အရိယသစ္စာလေးပါး သဘောတရား တို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေသနည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် “ဤကား ဒုက္ခတည်း” ဟု ဟုတ်မှန်သည့်အတိုင်း သိ၏။ “ဤကား ဒုက္ခဖြစ်ကြောင်းတည်း” ဟု ဟုတ်မှန်သည့် အတိုင်း သိ၏။ “ဤကား ဒုက္ခချုပ်ရာတည်း” ဟု ဟုတ်မှန်သည့်အတိုင်း သိ၏၊ “ဤကား ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီပဋိပဒါ တည်း” ဟု ဟုတ်မှန်သည့်အတိုင်း သိ၏။<br> ၁။ဆင်းရဲချုပ်ရာသို့ ရောက်ကြောင်းအကျင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-475 <hr> <h3>ဒုက္ခအရိယသစ္စာ</h3> <p>ရဟန်းတို့ - ဒုက္ခသစ္စာဟူသည် အဘယ်နည်း။ ဇာတိ သည်လည်း ဒုက္ခတည်း။ ဇရာ သည်လည်း ဒုက္ခတည်း၊ မရဏ သည်လည်း ဒုက္ခတည်း၊ သောက ပရိဒေဝ ဒုက္ခ ဒေါမနဿ ဥပါယာသ တို့သည်လည်း ဒုက္ခတို့တည်း၊ မချစ်ခင် မနှစ်သက်ဖွယ်တို့နှင့် တွေ့ဆုံ ပေါင်းသင်းရခြင်းသည်လည်း ဒုက္ခတည်း၊ ချစ်ခင် နှစ်လိုဖွယ်တို့နှင့် ကွဲကွာကွေကွင်းရခြင်းသည်လည်း ဒုက္ခတည်း၊ အလိုရှိသည်ကို မရခြင်းသည်လည်း ဒုက္ခတည်း၊ အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ငါးပါး တို့သည် ဒုက္ခတို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဇာတိသည် အဘယ်နည်း။ ထိုထို သတ္တဝါတို့၏ ထိုထိုသတ္တဝါအစု အပေါင်း၌ ရှေးဦးစွာဖြစ်ခြင်း၊ ပြည့်စုံစွာဖြစ်ခြင်း၊ (အမိဝမ်းတွင်း ဥခွံတွင်းသို့) သက်ဝင်ခြင်း၊ ကိုယ်ထင်ရှားဖြစ်ခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ်၏ ထင်ရှားဖြစ်ခြင်း၊ အာယတန တို့ကို ရခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤတရားသဘောကို ဇာတိဟူ၍ ခေါ်ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဇရာသည် အဘယ်နည်း။ ထိုထိုသတ္တဝါတို့၏ ထိုထိုသတ္တဝါ အပေါင်း၌ အိုခြင်း၊ အိုသော အခြင်းအရာ၊ သွားကျိုးခြင်း၊ ဆံဖြူခြင်း၊ အရေ တွန့်ရှုံ့ခြင်း၊ ရုပ်အသက် ဆုတ်ယုတ်ခြင်း၊ (မျက်စိ စသော) ဣန္ဒြေတို့၏ ရင့်ခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤတရားသဘောကို ဇရာဟူ၍ ခေါ်ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - မရဏသည် အဘယ်နည်း။ ထိုထိုသတ္တဝါတို့၏ ထိုထိုသတ္တဝါ အပေါင်းမှ ရွေ့လျောခြင်း၊ ရွေ့လျောသော အခြင်းအရာ၊ ပျက်စီးခြင်း၊ ကွယ်ပျောက်ခြင်း၊ သက်ပြတ်ခြင်း၊ သေဆုံးခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း၊ ခန္ဓာတို့၏ ပျက်စီးခြင်း၊ ကိုယ်ကိုပစ်ချခြင်း၊ ဇီဝိတိန္ဒြေ၏ ပြတ်စဲခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ ဤတရားသဘောကို မရဏဟူ၍ ခေါ်ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - သောကသည် အဘယ်နည်း။ ရဟန်းတို့ - တမျိုးမျိုးသော ပျက်စီးခြင်းနှင့် မလွတ်ကင်းသော၊ တမျိုးမျိုးသော ဆင်းရဲကြောင်းနှင့် တွေ့သော သတ္တဝါ၏ စိုးရိမ်ခြင်း၊ စိုးရိမ်သော အခြင်းအရာ၊ စိုးရိမ်သည်၏ အဖြစ်၊ အတွင်း၌ စိုးရိမ်ခြင်း၊ အတွင်း၌ ပြင်းစွာစိုးရိမ်ခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤတရားသဘောကို သောကဟူ၍ ခေါ်ဆိုအပ်၏။<br> ၁။ ပဋိသန္ဓေတည်နေရခြင်း<br> ၂။ သေခြင်း။<br> ၅။ ငိုကြွေးခြင်း။<br> ၇။ စိတ်ဆင်းရဲခြင်း။<br> ၂။ အိုခြင်း<br> ၄။ စိုးရိမ်ပူပန်ခြင်း<br> ၆။ ကိုယ်ဆင်းရဲခြင်း<br> ၈။ ပြင်းစွာပူပန်ခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-476 <hr> ရဟန်းတို့ - ပရိဒေဝသည် အဘယ်နည်း။ ရဟန်းတို့- တမျိုးမျိုးသော ပျက်စီးခြင်းနှင့် မလွတ်ကင်းသော တမျိုးမျိုးသော ဆင်းရဲကြောင်းနှင့် တွေ့သော သတ္တဝါ၏ ငိုကြွေးခြင်း၊ ပြင်းစွာ ငိုကြွေးခြင်း၊ ငိုကြွေးသော အခြင်းအရာ၊ ပြင်းစွာ ငိုကြွေးသော အခြင်းအရာ၊ ငိုကြွေးသည်၏ အဖြစ်၊ ပြင်းစွာ ငိုကြွေးသည်၏ အဖြစ်တည်း။ ရဟန်းတို့- ဤတရားသဘောကို ပရိဒေဝ ဟူ၍ ခေါ်ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဒုက္ခသည် အဘယ်နည်း။ ရဟန်းတို့ - ကိုယ်၌ ဖြစ်သော ဆင်းရဲ၊ ကိုယ်၌ဖြစ်သော မသာယာခြင်း၊ ကိုယ်အတွေ့ကြောင့် ဖြစ်သော ဆင်းရဲ၊ မသာယာသောခံစားခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤတရားသဘောကို ဒုက္ခဟူ၍ ခေါ်ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဒေါမနဿသည် အဘယ်နည်း။ ရဟန်းတို့ စိတ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲ၊ စိတ်၌ဖြစ်သော မသာယာခြင်း၊ စိတ်အတွေ့ကြောင့် ဖြစ်သော ဆင်းရဲ၊ မသာယာသောခံစားခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤတရားသဘောကို ဒေါမနဿ ဟူ၍ ခေါ်ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဥပါယာသသည် အဘယ်နည်း။ ရဟန်းတို့ - တမျိုးမျိုးသော ပျက်စီးခြင်းနှင့် မလွတ်ကင်းသော တမျိုးမျိုးသော ဆင်းရဲခြင်း၏ အကြောင်းနှင့် တွေ့ကြုံသော သတ္တဝါ၏ ပင်ပန်းခြင်း၊ ပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်း၊ ပင်ပန်းသည်၏ အဖြစ်၊ ပြင်းစွာ ပင်ပန်းသည်၏ အဖြစ်တည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤတရားသဘောကို ဥပါယာသဟူ၍ ခေါ်ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့- မချစ် မနှစ်လိုဖွယ်တို့နှင့် တွေ့ဆုံ ပေါင်းသင်းရခြင်း ဆင်းရဲသည် အဘယ်နည်း။ ဤလောက၌ မလိုလား မနှစ်သက် မမြတ်နိုးအပ်ကုန်သော အဆင်း၊ အသံ၊ အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့ သဘောတရားတို့သော်လည်းကောင်း၊ အကျိုးမဲ့ခြင်း၊ အစီးအပွားမဲ့ခြင်း၊ မချမ်းသာခြင်း၊ ဘေးမငြိမ်းခြင်းကို လိုလား ကုန်သော သူတို့သော်လည်းကောင်း၊ ထိုသူအား ရှိကုန်၏၊ ထို (အာရုံ၊ သတ္တဝါ) တို့နှင့်တကွ တွေ့ရခြင်း၊ ဆုံရခြင်း၊ ပေါင်းဖော်ရခြင်း၊ ရောနှောရခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤတရားသဘောကို မချစ် မနှစ်လိုဖွယ် တို့နှင့် တွေ့ဆုံ ပေါင်းသင်း ရခြင်း ဆင်းရဲဟူ၍ ခေါ်ဆိုအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-477 <hr> ရဟန်းတို့ - ချစ်နှစ်လိုဖွယ်တို့နှင့် ကွဲကွာကွေကွင်းရခြင်း ဆင်းရဲသည် အဘယ်နည်း။ ဤလောက၌ လိုလားနှစ်သက် မြတ်နိုးအပ်ကုန်သော အဆင်း, အသံ, အနံ့, အရသာ, အတွေ့ သဘောတရားတို့သော်လည်းကောင်း၊ အကျိုး စီးပွား ချမ်းသာခြင်း၊ ဘေးကင်းခြင်းကို လိုလားကုန်သော အမိ၊ အဘ၊ ညီ၊ အစ်ကို၊ နှမ၊ အစ်မ၊ မိတ်ဆွေ အပေါင်းအဖော် ဆွေမျိုးသားချင်းတို့သော် လည်းကောင်း ထိုသူအား ရှိကုန်၏။ ထို (အာရုံ၊ သတ္တဝါ) တို့နှင့် မတွေ့ရခြင်း၊ မဆုံရခြင်း၊ မပေါင်းဖော်ရခြင်း၊ မရောနှောရခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤတရား သဘောကို ချစ်ခင်သောသူတို့နှင့် ကွဲကွာ ကွေကွင်းရခြင်း ဆင်းရဲဟူ၍ ခေါ်ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - အလိုရှိသည်ကို မရခြင်း ဆင်းရဲသည် အဘယ်နည်း၊ ရဟန်းတို့ - ဇာတိသဘောရှိကုန်သော သတ္တဝါတို့အား “ငါတို့သည် ဇာတိသဘော မရှိကြ ကုန်မူ ကောင်းလေစွ၊ ဇာတိသည် ငါတို့ထံသို့ မလာမူကား ကောင်းလေစွ” ဟု ဤသို့သော တောင့်တခြင်းသည် ဖြစ်ပေါ်၏။ ယင်းသို့ တောင့်တသော်လည်း ဤ (ဇာတိ မလာခြင်း)ကို တောင့်တခြင်းဖြင့် မရအပ်၊ ဤသည်လည်း အလိုရှိသည်ကို မရခြင်း ဆင်းရဲမည်၏။ ရဟန်းတို့ - ဇရာသဘောရှိကုန်သော သတ္တဝါတို့အား “ငါတို့သည် ဇရာသဘော မရှိကြကုန်မူ ကောင်းလေစွ၊ ဇရာသည် ငါတို့ထံ မလာမူကား ကောင်းလေစွ” ဟု ဤသို့သော တောင့်တ ခြင်းသည် ဖြစ်ပေါ်၏။ ယင်းသို့ တောင့်တသော်လည်း ဤ (ဇရာ မလာခြင်း) ကို တောင့်တခြင်းဖြင့် မရအပ်၊ ဤသည်လည်း အလိုရှိသည်ကို မရခြင်း ဆင်းရဲ မည်၏။ ရဟန်းတို့ - ဗျာဓိ သဘောရှိကုန်သော သတ္တဝါတို့အား “ငါတို့သည် ဗျာဓိသဘောမရှိကြကုန်မူ ကောင်းလေစွ၊ ဗျာဓိသည် ငါတို့ထံ မလာမူကား ကောင်းလေစွ” ဟု ဤသို့သော တောင့်တခြင်းသည် ဖြစ်ပေါ်၏။ ယင်းသို့ တောင့်တသော်လည်း ဤ (ဗျာဓိ မလာခြင်း) ကို တောင့်တခြင်းဖြင့် မရအပ်၊ ဤသည်လည်း အလိုရှိသည်ကို မရခြင်း ဆင်းရဲမည်၏။ ရဟန်းတို့- မရဏသဘော ရှိကုန်သော သတ္တဝါတို့အား “ငါတို့သည် မရဏသဘော မရှိကြကုန်မူ ကောင်းလေစွ၊ မရဏသည် ငါတို့ထံမလာမူကားကောင်းလေစွ” ဟု ဤသို့သော တောင့်တခြင်းသည် ဖြစ်ပေါ်၏။ ယင်းသို့ တောင့်တသော်လည်း ဤ (မရဏ မလာခြင်း) ကို တောင့်တခြင်းဖြင့် မရအပ်၊ ဤသည်လည်း အလိုရှိသည်ကို မရခြင်း ဆင်းရဲမည်၏ ရဟန်းတို့ - သောက ပရိဒေဝ ဒုက္ခ ဒေါမနဿ ဥပါယာသ သဘောရှိကုန်သော သတ္တဝါတို့အား “ငါတို့သည် ငါတို့သည် သောက ပရိဒေဝ ဒုက္ခ<br> ၁။ နာခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-478 <hr> ဒေါမနဿ ဥပါယာသ သဘော မရှိကြကုန်မူ ကောင်းလေစွ၊ သောက ပရိဒေဝ ဒုက္ခ ဒေါမနဿ ဥပါယာသ သဘောတို့သည် ငါတို့ထံ မလာကြကုန်မူ ကောင်းလေစွ” ဟု ဤသို့သော တောင့်တခြင်းသည် ဖြစ်ပေါ်၏။ ယင်းသို့ တောင့်တသော်လည်း ဤ (သောကစသည်တို့ မလာခြင်း) ကို တောင့်တခြင်းဖြင့် မရအပ်၊ ဤသည်လည်း အလိုရှိသည်ကို မရခြင်း ဆင်းရဲမည်၏၊</p> <p>ရဟန်းတို့ - အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့် ငါးပါးသော ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ဆင်းရဲတို့ ဟူသည် အဘယ်နည်း။ ငါးပါးသော ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ တို့ဟူသည် ရုပ်ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ၊ ဝေဒနာဥပါဒါနက္ခန္ဓာ၊ သညာဥပါဒါနက္ခန္ဓာ၊ သင်္ခါရဥပါဒါနက္ခန္ဓာ၊ ဝိညာဏ် ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ တို့ပေတည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤ (ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ငါးပါး) တို့ကို အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့် ငါးပါးသော ဥပါဒါနက္ခန္ဓာ ဆင်းရဲတို့ဟူ၍ ဆိုအပ်ကုန်၏။ ရဟန်းတို့ - ဤတရားသဘောကို ဒုက္ခအရိယသစ္စာဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <h3>ဒုက္ခသမုဒယအရိယသစ္စာ</h3> <p>ရဟန်းတို့ - ဒုက္ခသမုဒယအရိယသစ္စာသည် အဘယ်နည်း။ တဖန် ဘဝသစ်ကို ဖြစ်စေတတ်သော နှစ်သက်တပ်မက်ခြင်းနှင့် တကွဖြစ်သော ထိုထိုဘဝအာရုံ၌ အလွန်နှစ်သက်ခြင်းရှိသော တဏှာတည်း။ ထိုတဏှာသည် အဘယ်နည်း၊ ကာမတဏှာ ဘဝတဏှာ ဝိဘဝတဏှာ တို့တည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ထိုတဏှာဖြစ်သည်ရှိသော် အဘယ်၌ ဖြစ်သနည်း။ တည်သည် ရှိသော် အဘယ်၌ တည်သနည်း။ လောက၌ (ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘော သည် ရှိ၏)၊ ထို (တဏှာ) သည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤ (ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် အာရုံ)၌ဖြစ်၏။ တည်သည်ရှိသော် ဤ (ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် အာရုံ) ၌ တည်၏။</p> <p>လောက၌ ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောသည် အဘယ်နည်း။ လောက၌ မျက်စိသည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏၊ ထိုတဏှာသည် ဖြစ်သည် ရှိသော် ဤမျက်စိ၌ ဖြစ်၏။ တည်သည်ရှိသော် ဤမျက်စိ၌ တည်၏။ လောက၌ နားသည် ။ပ။ လောက၌ နှာခေါင်းသည် ။ပ။ လောက၌ လျှာသည် ။ပ။ လောက၌ ကိုယ်သည် ။ပ။ လောက၌ စိတ်သည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာသည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤစိတ်၌ ဖြစ်၏။ တည်သည် ရှိသော် ဤစိတ်၌ တည်၏။<br> ၁။ ဥပါဒါန်၏ အာရုံတရားစု ၄။ ရူပအရူပဘုံ၌ တပ်မက်ခြင်း</p> <p>၂။ တပ်မက်ခြင်း ၃။ ကာမဘုံ၌တပ်မက်ခြင်း ၅။ ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိနှင့်တကွဖြစ်သော တပ်မက်ခြင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-479 <hr> လောက၌ ရူပါရုံ တို့သည် ။ပ။ လောက၌ သဒ္ဒါရုံ တို့သည် ။ပ။ လောက၌ ဂန္ဓာရုံ တို့သည် ။ပ။ လောက၌ ရသာရုံ တို့သည် ။ပ။ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံ တို့သည် ။ပ။ လောက၌ တရားသဘောတို့သည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘော ဖြစ်၏။ ထိုတဏှာသည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤတရားတို့၌ ဖြစ်၏။ တည်သည်ရှိသော် ဤတရားတို့၌ တည်၏။</p> <p>လောက၌ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ။ပ။ လောက၌ သောတဝိညာဏ် သည် ။ပ။ လောက၌ ဃာနဝိညာဏ် သည် ။ပ။ လောက၌ ဇိဝှါဝိညာဏ် သည် ။ပ။ လောက၌ ကာယဝိညာဏ်သည် ။ပ။ လောက၌ မနောဝိညာဏ် သည် ချစ်ခင်ဖွယ်၊ သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာသည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤမနောဝိညာဏ်၌ ဖြစ်၏၊ တည်သည်ရှိသော် ဤမနောဝိညာဏ်၌ တည်၏။</p> <p>လောက၌ စက္ခုသမ္ဖဿ သည် ။ပ။ လောက၌ သောတသမ္ဖဿ သည် ။ပ။ လောက၌ ဃာနသမ္ဖဿ သည် ။ပ။ လောက၌ ဇိဝှါသမ္ဖဿ သည် ။ပ။ လောက၌ ကာယသမ္ဖဿသည် ။ပ။ လောက၌ မနောသမ္ဖဿ သည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘော ဖြစ်၏။ ထိုတဏှာသည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤမနောသမ္ဖဿ၌ ဖြစ်၏၊ တည်သည်ရှိသော် ဤမနောသမ္ဖဿ၌ တည်၏။</p> <p>လောက၌ စက္ခုသမ္ဖဿဇာဝေဒနာ သည် ။ပ။ လောက၌ သောတသမ္ဖဿဇာ ဝေဒနာ သည် ။ပ။ လောက၌ ဃာနသမ္ဖဿဇာဝေဒနာ သည် ။ပ။ လောက၌ ဇိဝှါ သမ္ဖဿဇာဝေဒနာ သည် ။ပ။ လောက၌ ကာယသမ္ဖဿဇာဝေဒနာ သည် ။ပ။ လောက၌ မနောသမ္ဖဿဇာဝေဒနာသည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာသည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤမနော သမ္ဖဿဇာဝေဒနာ၌ ဖြစ်၏။ တည်သည်ရှိသော် ဤမနော သမ္ဖဿဇာဝေဒနာ၌ တည်၏။<br> ၁။ အဆင်း<br> ၄။ အရသာ<br> ၆။ မျက်စိ၌မှီသောစိတ်<br> ၉။ လျှာ၌မှီသောစိတ်<br> ၁၂။ မျက်စိအတွေ့<br> ၂။ အသံ<br> ၅။ အတွေ့အထိ<br> ၇။ နား၌မှီသောစိတ်<br> ၈။ ကိုယ်ဤမှီသောစိတ်<br> ၁၃။ နားအတွေ့<br> ၁၅။ လျှာအတွေ့<br> ၁၆။ ကိုယ်အတွေ့</p> <p>၁၈။ မျက်စိအတွေ့ကြောင့်ဖြစ်သောခံစားခြင်း၊ ၁၉။ နားအတွေ့ကြောင့်ဖြစ်သော ခံစားခြင်း၊ ၂ဝ။ နှာခေါင်းအတွေ့ကြောင့်ဖြစ်သော ခံစားခြင်း၊ ၂၁။ လျှာအတွေ့ကြောင့် ဖြစ်သော ခံစားခြင်း၊ ၂၂။ ကိုယ်အတွေ့ကြောင့် ဖြစ်သော ခံစားခြင်း၊ ၂၃။ မနောအတွေ့ကြောင့် ဖြစ်သော မစားခြင်း</p> <p>၃။ အနံ့<br> နှာခေါင်း၌မှီသောစိတ်<br> ၁၁။ မနော၌မှီသောစိတ် ၁၄။ နှာခေါင်းအတွေ့<br> ၁၇။ မနောအတွေ့<br> <br>စာမျက်နှာ-480 <hr> လောက၌ ရူပသညာသည် ။ပ။ လောက၌ သဒ္ဒသညာ သည် ။ပ။ လောက၌ ဂန္ဓသညာ သည် ။ပ။ လောက၌ ရသသညာသည် ။ပ။ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗသညာ သည် ။ပ။ လောက၌ ဓမ္မသညာသည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘော ဖြစ်၏။ ထိုတဏှာသည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မသညာ၌ ဖြစ်၏၊ တည်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မသညာ၌ တည်၏။</p> <p>လောက၌ ရူပသစ္စေတနာသည် ။ပ။ လောက၌ သဒ္ဒသစ္စေတနာ သည် ။ပ။ လောက၌ ဂန္ဓသစ္စေတနာ သည် ။ပ။ လောက၌ ရသသစ္စေတနာ သည် ။ပ။ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗသစ္စေတနာ သည် ။ပ။ လောက၌ ဓမ္မသစ္စေတနာ သည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘော ဖြစ်၏။ ထိုတဏှာသည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မ သစ္စေတနာ၌ ဖြစ်၏၊ တည်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မသစ္စေတနာ၌ တည်၏။</p> <p>လောက၌ ရူပတဏှာ သည် ။ပ။ လောက၌ သဒ္ဒတဏှာသည် ။ပ။ လောက၌ ဂန္ဓတဏှာသည် ။ပ။ လောက၌ ရသတဏှာသည် ။ပ။ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗတဏှာ သည် ။ပ။ လောက၌ ဓမ္မတဏှာ သည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘော ဖြစ်၏။ ထိုတဏှာသည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မတဏှာ၌ ဖြစ်၏။ တည်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မတဏှာ၌ တည်၏။</p> <p>လောက၌ ရူပဝိတက် သည် ။ပ။ လောက၌ သဒ္ဒဝိတက်သည် ။ပ။ လောက၌ ဂန္ဓဝိတက်သည် ။ပ။ လောက၌ ရသဝိတက်သည် ။ပ။ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဝိတက် သည် ။ပ။ လောက၌ ဓမ္မဝိတက်သည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘော ဖြစ်၏။ ထိုတပ်မက်ခြင်း “တဏှာ”သည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မဝိတက်၌ ဖြစ်၏။ တည်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မဝိတက်၌ တည်၏။</p> <p>၁။ ရူပါရုံ၌ မှတ်သားခြင်း။ ၃။ ဂန္ဓာရုံ၌ မှတ်သားခြင်း။ ၅။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံ၌ မှတ်သားခြင်း။ ၇။ ရူပါရုံ၌စေ့ဆော်ခြင်း။ ၉။ ဂန္ဓာရုံ၌စေ့ဆော်ခြင်း။ ၁၁။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗရုံ၌စေ့ဆော်ခြင်း။ ၁၃။ ရူပါရုံ၌ တပ်မက်ခြင်း။</p> <p>၂။ သဒ္ဒါရုံ၌ မှတ်သားခြင်း။<br> ၄။ ရသာရုံ၌ မှတ်သားခြင်း။ ၆။ ဓမ္မာရုံ၌ မှတ်သားခြင်း။<br> ၈။ သဒ္ဒါရုံ၌စေ့ဆော်ခြင်း။<br> ၁၀။ ရသာရုံ၌စေ့ဆော်ခြင်း။ ၁၂။ ဓမ္မာရုံ၌စေ့ဆော်ခြင်း။ ၁၄။ ရူပါရုံ၌ ကြံစည်ခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-481 <hr> လောက၌ ရူပဝိစာရသည် ။ပ။ လောက၌ သဒ္ဒဝိစာရသည် ။ပ။ လောက၌ ဂန္ဓဝိစာရသည် ။ပ။ လောက၌ ရသဝိစာရသည် ။ပ။ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဝိစာရသည် ။ပ။ လောက၌ ဓမ္မဝိစာရသည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထို“တဏှာ”သည် ဖြစ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မဝိစာရ၌ ဖြစ်၏။ တည်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မဝိစာရ၌ တည်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဤတရားသဘောကို အရိယာတို့ သိအပ်သော ဒုက္ခသမုဒယ အရိယသစ္စာ- ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <h3>ဒုက္ခနိရောဓအရိယသစ္စာ</h3> <p>ရဟန်းတို့-ဒုက္ခနိရောဓ အရိယသစ္စာသည် အဘယ်နည်း။ ထိုတဏှာ၏သာလျှင် အကြွင်းမရှိ ကင်းချုပ်ရာ၊ တဏှာကို စွန့်ရာ၊ တဏှာကို ဝေးစွာစွန့်ရာ၊ တဏှာမှ လွတ်မြောက်ရာ၊ တဏှာဖြင့် မကပ်ငြိရာ (နိဗ္ဗာန်)တည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ထိုတဏှာကို ပယ်အပ်သည်ရှိသော် အဘယ်၌ ပယ်အပ်သနည်း။ ချုပ်သည်ရှိသော် အဘယ်၌ ချုပ်သနည်း။ လောက၌ ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောသည် (ရှိ၏) ထိုတဏှာကို ပယ်အပ်သည်ရှိသော် ဤချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘော၌ ပယ်အပ်၏။ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘော၌ ချုပ်၏။</p> <p>လောက၌ ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောသည် အဘယ်နည်း။ လောက၌ မျက်စိသည် ချစ်ခင်ဖွယ်သဘော သာယာဖွယ်သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ်သည် ရှိသော် ဤမျက်စိ၌ ပယ်အပ်၏။ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤမျက်စိ၌ ချုပ်၏၊ လောက၌ နားသည် ။ပ။ လောက၌ နှာခေါင်းသည် ။ပ။ လောက၌ လျှာသည် ။ပ။ လောက၌ကိုယ်သည် ။ပ။ လောက၌ စိတ်သည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ်သည်ရှိသော် ဤစိတ်၌ ပယ်အပ်၏၊ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤစိတ်၌ ချုပ်၏။</p> <p>လောက၌ ရူပါရုံတို့သည်၊ လောက၌ သဒ္ဒါရုံတို့သည်၊ လောက၌ ဂန္ဓာရုံ တို့သည်၊ လောက၌ ရသာရုံတို့သည်၊ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗရုံတို့သည်၊ လောက၌ ဓမ္မာရုံတို့သည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ် သည်ရှိသော် ဤတရားတို့၌ ပယ်အပ်၏၊ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤတရားတို့၌ ချုပ်၏။</p> <p>၁။ ရူပါရုံ၌ သုံးသပ်ဆင်ခြင်ခြင်း။ ၂။ ဆင်းရဲဖြစ်ကြောင်း အရိယာတို့သိခပ်သော အမှန်တရား။</p> <p>စာမျက်နှာ-482 <hr> လောက၌ စက္ခုဝိညာဏ်သည်၊ လောက၌ သောတဝိညာဏ်သည်၊ လောက၌ ဃာနဝိညာဏ်သည်၊ လောက၌ ဇိဝှာဝိညာဏ်သည်၊ လောက၌ ကာယဝိညာဏ်သည်၊ လောက၌ မနောဝိညာဏ်သည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ်သည်ရှိသော် ဤမနောဝိညာဏ်၌ ပယ်အပ်၏။ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤမနောဝိညာဏ်၌ ချုပ်၏။</p> <p>လောက၌ စက္ခုသမ္ဖဿသည်၊ လောက၌ သောတသမ္ဖဿသည်၊ လောက၌ ဃာနသမ္ဖဿသည်၊ လောက၌ ဇိဝှါသမ္ဖဿသည်၊ လောက၌ ကာယသမ္ဖဿသည်၊ လောက၌ မနောသမ္ဖဿသည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ်သည်ရှိသော် ဤမနောသမ္ဖဿ၌ ပယ်အပ်၏၊ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤမနောသမ္ဖဿ၌ ချုပ်၏။</p> <p>လောက၌ စက္ခုသမ္ဖဿဇာဝေဒနာသည်၊ လောက၌ သောတသမ္ဖဿဇာ ဝေဒနာသည်၊ လောက၌ ဃာနသမ္ဖဿဇာဝေဒနာသည်၊ လောက၌ ဇိဝှါသမ္ဖဿဇာ ဝေဒနာသည်၊ လောက၌ ကာယသမ္ဖဿဇာဝေဒနာသည်၊ လောက၌ မနော သမ္ဖဿဇာဝေဒနာသည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ်သည်ရှိသော် ဤမနောသမ္ဖဿဇာဝေဒနာ၌ ပယ်အပ်၏၊ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤမနောသမ္ဖဿဇာဝေဒနာ၌ ချုပ်၏။</p> <p>လောက၌ ရူပသညာသည်၊ လောက၌ သဒ္ဒသညာသည်၊ လောက၌ ဂန္ဓသညာ သည်၊ လောက၌ ရသသညာသည်၊ လောက၌ ဗောဋ္ဌဗ္ဗသညာသည်၊ လောက၌ ဓမ္မသညာသည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ် သည်ရှိသော် ဤဓမ္မသညာ၌ ပယ်အပ်၏၊ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မသညာ၌ ချုပ်၏။</p> <p>လောက၌ ရူပသစ္စေတနာသည်၊ လောက၌ သဒ္ဒသစ္စေတနာသည်၊ လောက၌ ဂန္ဓသစ္စေတနာသည်၊ လောက၌ ရသသစ္စေတနာသည်၊ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗ သစ္စေတနာသည်၊ လောက၌ ဓမ္မသစ္စေတနာသည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ်သဘော ဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မသစ္စေတနာ၌ ပယ်အပ်၏၊ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မသစ္စေတနာ၌ ချုပ်၏။</p> <p>လောက၌ ရူပတဏှာသည်၊ လောက၌ သဒ္ဒတဏှာသည်၊ လောက၌ ဂန္ဓတဏှာ သည်၊ လောက၌ ရသတဏှာသည်၊ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗတဏှာသည်၊ လောက၌ ဓမ္မတဏှာသည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ် သည်ရှိသော် ဤဓမ္မတဏှာ၌ ပယ်အပ်၏၊ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မတဏှာ၌ ချုပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-483 <hr> လောက၌ ရူပဝိတက်သည်၊ လောက၌ သဒ္ဒဝိတက်သည်၊ လောက၌ ဂန္ဓဝိတက် သည်၊ လောက၌ ရသဝိတက်သည်၊ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဝိတက်သည်၊ လောက၌ ဓမ္မဝိတက်သည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ် သည်ရှိသော် ဤဓမ္မဝိတက်၌ ပယ်အပ်၏၊ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မဝိတက်၌ ချုပ်၏။</p> <p>လောက၌ ရူပဝိစာရသည်၊ လောက၌ သဒ္ဒဝိစာရသည်၊ လောက၌ ဂန္ဓဝိစာရ သည်၊ လောက၌ ရသဝိစာရသည်၊ လောက၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဝိစာရသည်၊ လောက၌ ဓမ္မဝိစာရသည် ချစ်ခင်ဖွယ် သာယာဖွယ် သဘောဖြစ်၏။ ထိုတဏှာကို ပယ်အပ် သည်ရှိသော် ဤဓမ္မဝိစာရ၌ ပယ်အပ်၏၊ ချုပ်သည်ရှိသော် ဤဓမ္မဝိစာရ၌ ချုပ်၏။<br> ရဟန်းတို့- ဤတရားသဘောကို ဒုက္ခနိရောဓအရိယသစ္စာ ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <h3>ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီပဋိပဒါ အရိယသစ္စာ</h3> <p>ရဟန်းတို့ - ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီပဋိပဒါ အရိယသစ္စာ-သည် အဘယ်နည်း။ မြတ်သော အင်္ဂါရှစ်ပါးရှိသော ဤမဂ်အကျင့်လမ်းတည်း။ ဤမဂ်အကျင့်လမ်း တို့သည် အဘယ်တို့နည်း။ သမ္မာဒိဋ္ဌိ သမ္မာသင်္ကပ္ပ၊ သမ္မာဝါစာ၊ သမ္မာကမ္မန္တ သမ္မာအာဇီဝ သမ္မာဝါယာမ သမ္မာသတိ သမ္မာသမာဓိ တို့ပေတည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့ သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် အဘယ်နည်း -<br> ဒုက္ခ၌ သိမြင်ခြင်း၊ ဒုက္ခ၏ ဖြစ်ကြောင်း၌ သိမြင်ခြင်း၊ ဒုက္ခ၏ ချုပ်ရာ (နိဗ္ဗာန်)၌ သိမြင်ခြင်း၊ ဒုက္ခ၏ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း အကျင့်၌ သိမြင်ခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့- ဤ(သိမြင်ခြင်း)ကို မှန်စွာသိမြင်ခြင်း “သမ္မာဒိဋ္ဌိ” ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။<br> ၁။ ဒုက္ခ၏ချုပ်ရာအရိယာတို့ သိအပ်သော အမှန်တရား<br> ၂။ ဆင်းရဲချုပ်ရာသို့ ရောက်ကြောင်းအကျင့်ဟူသော အရိယာတို့သိအပ်သော အမှန်တရား<br> ၃။ မှန်စွာသိမြင်ခြင်း<br> ၄။ မှန်စွာကြံခြင်း<br> ၇။ မှန်စွာအသက်မွေးခြင်း<br> ၈။ မှန်စွာအားထုတ်ခြင်း<br> ၅။ မှန်စွာပြောဆိုခြင်း<br> ၉။ မှန်စွာအောက်မေ့ခြင်း<br> ၆။ မှန်စွာပြုလုပ်ခြင်း<br> ၁၀။ မှန်စွာတည်ကြည်ခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-484 <hr> ရဟန်းတို့ - သမ္မာသင်္ကပ္ပသည် အဘယ်နည်း -<br> (ကာမအာရုံ)မှ လွတ်ကင်းသော ကြံစည်ခြင်း၊ ဖျက်ဆီးခြင်းမှ လွတ်ကင်း သောကြံစည်ခြင်း၊ ညှဉ်းဆဲခြင်းမှ လွတ်ကင်းသော ကြံစည်ခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤကြံခြင်းကို မှန်စွာကြံခြင်း “သမ္မာသင်္ကပ္ပ” ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - သမ္မာဝါစာသည် အဘယ်နည်း -<br> မဟုတ်မမှန်ပြောခြင်းမှ ကြဉ်ရှောင်ခြင်း၊ ကုန်းစကားမှ ကြဉ်ရှောင်ခြင်း၊ ရုန့်ကြမ်းသော စကားမှ ကြဉ်ရှောင်ခြင်း၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားမှ ကြဉ်ရှောင် ခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ - ဤကြဉ်ရှောင်ခြင်းကို မှန်စွာပြောဆိုခြင်း “သမ္မာဝါစာ” ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - သမ္မာကမ္မန္တသည် အဘယ်နည်း -<br> အသက်ကို သတ်ခြင်းမှ ကြဉ်ရှောင်ခြင်း၊ မပေးသည်ကို ယူခြင်းမှ ကြဉ်ရှောင်ခြင်း၊ ကာမဂုဏ်တို့၌ မှားယွင်းစွာ ကျင့်ခြင်းမှ ကြဉ်ရှောင်ခြင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ ဤကြဉ်ရှောင်ခြင်းကို မှန်စွာပြုလုပ်ခြင်း “သမ္မာကမ္မန္တ” ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - သမ္မာအာဇီဝသည် အဘယ်နည်း -<br> ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာတော်၌ အရိယာဖြစ်သော တပည့်သည် မှားယွင်းစွာ အသက်မွေးခြင်းကို ပယ်စွန့်၍ မှန်စွာ အသက်မွေးခြင်းဖြင့် အသက်မွေး၏။ ရဟန်းတို့.. ဤအသက်မွေးခြင်းကို မှန်စွာအသက်မွေးခြင်း “ သမ္မာအာဇီဝ” ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့ - သမ္မာဝါယာမသည် အဘယ်နည်း -<br> ရဟန်းတို့- ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် မဖြစ်သေးသော ယုတ်မာသော အကုသိုလ်တရားတို့ကို မဖြစ်ပေါ်စေရန် ဆန္ဒကိုဖြစ်စေ၏။ အားထုတ်၏။ လုံ့လ ပြု၏။ စိတ်ကို ချီးမြှောက်၏။ ဆောက်တည်၏။ ဖြစ်ပြီးသော ယုတ်မာသော အကုသိုလ်တရားတို့ကို ပယ်ရန် ဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏။ အားထုတ်၏။ လုံ့လပြု၏။ စိတ်ကိုချီးမြှောက်၏။ ဆောက်တည်၏။ မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်တရားတို့ကို ဖြစ်စေရန် ဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏။ အားထုတ်၏။ လုံ့လပြု၏။ စိတ်ကို ချီးမြှောက်၏ ဆောက်တည်၏၊ ဖြစ်ပြီးသောကုသိုလ်တရားတို့ကို တည်မြဲစေရန် မပျောက်ပျက်စေရန်<br> <br>စာမျက်နှာ-485 <hr> တိုးတက်ဖြစ်ပွားစေရန် ပြန့်ပြောစေရန် ပွားများမှု ပြည့်စုံစေရန် ဆန္ဒကို ဖြစ်စေ၏။ အားထုတ်၏။ လုံ့လပြု၏။ စိတ်ကိုချီးမြှောက်၏။ ဆောက်တည်၏၊ ရဟန်းတို့ - ဤအားထုတ်ခြင်းကို မှန်စွာအားထုတ်ခြင်း. “သမ္မာဝါယမ” ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ ရဟန်းတို့ - သမ္မာသတိသည် အဘယ်နည်း</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ပြင်းစွာအားထုတ်သောလုံ့လ ရှိသည်ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ်ဉာဏ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သတိရှိသည်ဖြစ်၍ လောက၌ အဘိဇ္ဈာ ဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ပြင်းစွာ အားထုတ်သော လုံ့လရှိသည် ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ်ဉာဏ် ရှိသည်ဖြစ်၍ သတိရှိသည်ဖြစ်၍ လောက၌ အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ ဝေဒနာတို့၌ ဝေဒနာတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍ နေ၏။ ပြင်းစွာ အားထုတ်သော လုံ့လရှိသည်ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ်ဉာဏ် ရှိသည်ဖြစ်၍ သတိရှိသည်ဖြစ်၍ လောက၌ အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ ... စိတ်၌ စိတ်ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ပြင်းစွာ အားထုတ်သော လုံ့လရှိသည်ဖြစ်၍ သမ္ပဇဉ်ဉာဏ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သတိရှိသည်ဖြစ်၍ လောက၌ အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿကို ပယ်ဖျောက်၍ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ရဟန်းတို့ - ဤအောက်မေ့ခြင်· သတိကို မှန်စွာအောက်မေ့ခြင်း “သမ္မာသတိ” ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။<br> ရဟန်းတို့ - သမ္မာသမာဓိသည် အဘယ်နည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့ - ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ကာမဂုဏ်တို့မှ ကင်း၍သာလျှင် ဖြစ်သော အကုသိုလ်တရားတို့မှ ကင်း၍သာလျှင်ဖြစ်သော ဝိတက်နှင့် တကွ ဖြစ်သော ဝိစာရနှင့် တကွဖြစ်သော နီဝရဏကင်းခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည့် ပီတိသုခရှိသော ပဌမဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏။</p> <p>ဝိတက်ဝိစာရငြိမ်းခြင်းကြောင့် မိမိသန္တာန်၌ စိတ်ကို ကြည်လင်စေတတ်သော သမာဓိကို ပွားစေတတ်သော ဝိတက်လည်းမရှိသော ဝိစာရလည်း မရှိသော သမာဓိကြောင့်ဖြစ်သည့် ပီတိသုခရှိသော ဒုတိယဈာန်သို့ ရောက်၍နေ၏။</p> <p>ပီတိ၏လည်း ကင်းခြင်းကြောင့် အမျှရှူလျက် သတိရှိလျက် ဆင်ခြင်လျက် နေ၏။ သုခကိုလည်း ကိုယ်ဖြင့် ခံစား၏။ အကြင် (တတိယဈာန်) ကြောင့် ထိုသူကို “အမျှရှုသူ သတိရှိသူ ချမ်းသာစွာ နေလေ့ရှိသူ”ဟု အရိယာပုဂ္ဂိုလ်) တို့သည် ချီးမွမ်းပြောဆိုကုန်၏။ ထိုတတိယဈာန်သို့ ရောက်၍ နေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-486 <hr> ချမ်းသာဆင်းရဲကို ပယ်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရှေးဦးကပင် ဝမ်းသာ ခြင်း၊ နှလုံးမသာခြင်းတို့၏ ချုပ်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း ဆင်းရဲချမ်းသာ ကင်းသော (ဥပေက္ခာ) ကြောင့် တိ၏ စင်ကြယ်ခြင်းရှိသော စတုတ္ထဈာန်သို့ ရောက်၍နေ၏။ ရဟန်းတို့ - ဤသမာဓိကို မှန်စွာတည်ကြည်ခြင်း “သမ္မာသမာဓိ” ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ ရဟန်းတို့- ဤတရားသဘောကို ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီပဋိပဒါ အရိယသစ္စာဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>ဤသို့ မိမိ၏သဘောတရားတို့၌မူလည်း သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ သူတပါး၏ သဘောတရားတို့၌မူလည်း သဘော တရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ မိမိသူတပါး၏ သဘော တရားတို့၌မူလည်း သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသူဖြစ်၍ နေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ဖြစ်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်းသဘောကို အကြိမ် ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်းနေ၏။ သဘောတရားတို့၌ ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ပျက်ခြင်းသဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်းနေ၏။ သဘောတရား တို့၌ ဖြစ်ကြောင်း ပျက်ကြောင်းတရားနှင့် ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်း သဘောကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍မူလည်းနေ၏။ ထို့ပြင် “သဘောတရားတို့သည် သာလျှင် ရှိကုန်၏” ဟု ထိုရဟန်းအား သတိသည် ရှေးရှုထင်၏။ (ထိုသတိသည်) အဆင့်ဆင့် အသိဉာဏ်တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ အဆင့်ဆင့် သတိတဖန် တိုးပွားခြင်းငှာသာ ဖြစ်၏။ (ထိုရဟန်းသည် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) မမှီမတွယ်မူ၍လည်း နေ၏၊ လောက၌ တစုံတရာကိုမျှလည်း (ငါ, ငါ၏ဥစ္စာဟု) စွဲလည်း မစွဲလမ်း။ ရဟန်းတို့ - ဤသို့လည်း ရဟန်းသည် အရိယာ သစ္စာလေးပါး သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>သစ္စာအပိုင်းပြီး၏။ သဘောတရားကို ဆင်ခြင်ခြင်း ပြီး၏။</p> <h3>သတိပဋ္ဌာန်ပွားများရကျိုး</h3> <p>ရဟန်းတို့- မည်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်မဆို ဤသတိပဋ္ဌာန် လေးပါးတို့ကို ခုနစ်နှစ်တို့ ပတ်လုံး ဤဟောပြသောနည်းဖြင့် ပွားငြားအံ့၊ ထိုပွားသော ပုဂ္ဂိုလ်အား ... မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ်ဖြစ်စေ၊ ဥပါဒါန် အကြွင်းရှိသေးလျှင် အနာဂါမိဖိုလ်ဖြစ်စေ ဖိုလ်နှစ်ပါးတို့တွင် တပါးပါးသော ဖိုလ်ကို (အမှန် ရပေမည်)ဟု အလိုရှိအပ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-487 <hr> ရဟန်းတို့- ခုနစ်နှစ်ကို ထားဘိဦး။ ရဟန်းတို့- မည်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်မဆို ဤသတိပဋ္ဌာန်လေးပါးတို့ကို ခြောက်နှစ်တို့ပတ်လုံး . ဤဟောပြသောနည်းဖြင့် ပွားငြားအံ့ ။ပ။ ငါးနှစ်တို့ပတ်လုံး ။ပ။ လေးနှစ်တို့ပတ်လုံး ။ပ။ သုံးနှစ်တို့ပတ်လုံး ။ပ။ နှစ်နှစ်တို့ပတ်လုံး ။ပ။ တစ်နှစ်တို့ပတ်လုံး။ပ။</p> <p>ရဟန်းတို့- တစ်နှစ်ကို ထားဘိဦး။ ရဟန်းတို့ - မည်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်မဆို ဤသတိ ပဋ္ဌာန်လေးပါးတို့ကို ခုနစ်လတို့ပတ်လုံး .. ဤဟောပြသောနည်းဖြင့် ပွားငြားအံ့ ထိုပွားသောပုဂ္ဂိုလ်အား မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ်ဖြစ်စေ၊ ဥပါဒါန် အကြွင်းရှိသေးလျှင် အနာဂါမိဖိုလ်ဖြစ်စေ ဤဖိုလ်နှစ်ပါးတို့တွင် တစ်ပါးပါးသော ဖိုလ်ကို (အမှန်ရပေမည်)ဟု အလိုရှိအပ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့- ခုနစ်လကို ထားဘိဦး။ ရဟန်းတို့- မည်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်မဆို ဤသတိပဋ္ဌာန်လေးပါးတို့ကို ခြောက်လတို့ပတ်လုံး ဤဟောပြသော နည်းဖြင့် ပွားငြားအံ့ ။ပ။ ငါးလတို့ပတ်လုံး။ လေးလတို့ပတ်လုံး။ သုံးလတို့ပတ်လုံး။ နှစ်လတို့ပတ်လုံး။ တစ်လတို့ပတ်လုံး ။ လခွဲတို့ပတ်လုံး။ပ။</p> <p>ရဟန်းတို့- လခွဲကို ထားဘိဦး။ ရဟန်းတို့ - မည်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်မဆို ဤသတိ ပဋ္ဌာန် လေးပါးတို့ကို ခုနစ်ရက်ပတ်လုံး ဤဟောပြသောနည်းဖြင့် ပွားငြားအံ့ ထိုပွားသော ပုဂ္ဂိုလ်အား မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ်ဖြစ်စေ၊ ဥပါဒါန် အကြွင်းရှိသေးလျှင် အနာဂါမိဖိုလ်ဖြစ်စေ ဤဖိုလ်နှစ်ပါးတို့တွင် တစ်ပါးပါးသော ဖိုလ်ကို (အမှန်ရပေမည်)ဟု အလိုရှိအပ်၏။</p> <p>“ရဟန်းတို့ ဤခရီးလမ်းသည် သတ္တဝါတို့၏ စိတ်စင်ကြယ်ရန် စိုးရိမ်ပူပန် ခြင်း၊ ငိုကြွေးခြင်းတို့ကို လွတ်မြောက်ရန် ကိုယ်ဆင်းရဲခြင်း၊ စိတ်ဆင်းရဲခြင်းတို့ ချုပ်ငြိမ်းရန် အရိယာမဂ်ကိုရရန် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် တစ်ကြောင်း တည်းသော ခရီးလမ်းဖြစ်၏။ ယင်းသည့်ခရီးလမ်းအား ဤသတိပဋ္ဌာန် လေးပါး တို့ပင်တည်း” ဟု ဤသို့ အကြင်သတိပဋ္ဌာန်တရား ကြေညာချက်ကို ငါဆိုခဲ့၏။ ဤကြေငြာချက်ကို ဤ(အကျိုးနှစ်ပါးတို့တွင် တစ်ပါးပါး အမှန်ရရှိနိုင်ခြင်း)ကို ရည်ရွယ်၍ ဆို၏ဟု မြတ်စွာဘုရားသည် ဤတရားတော်ကို ဟောတော်မူ၏။ ထိုရဟန်းတို့သည် မြတ်စွာဘုရားဟောတော်မူသော တရားတော်ကို နှစ်လို ကုန်သည်ဖြစ်၍ ဝမ်းမြောက်စွာ ခံယူကြလေကုန်သတည်း။<br> မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ် မြန်မာပြန်ပြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-488 <hr> <h3>အခန်း (၁၀)</h3> <h3>အကျဉ်းဆုံးမှတ်ရန် ဝိပဿနာဂါထာတော်များ</h3> <h3>အနိစ္စလက္ခဏာ</h3> <p>| ပါဠိတော် | မြန်မာပြန် |<br> | :--- | :--- |<br> | သဗ္ဗေ သင်္ခါရာ အနိစ္စာ”တိ၊ ယဒါ ပညာယ ပဿတိ။ အထ နိဗ္ဗိန္ဒတိ ဒုက္ခေ၊ ဧသ မဂ္ဂေါ ဝိသုဒ္ဓိယာ။ | အကြင်အခါ “(ရုပ်နာမ်ဓမ္မ) သင်္ခါရအားလုံးတို့သည် အမြဲမရှိကုန်” ဟု ဝိပဿနာ ပညာဖြင့် ရှုမြင်နိုင်၏။ ထိုအခါ ရုပ်နာမ်ဓမ္မသင်္ခါရတို့၌ ငြီးငွေ့၏။ ဤငြီးငွေ့ခြင်းသည် ကိလေသာစင်ကြယ်ရာ နိဗ္ဗာန်၏ အကြောင်းဖြစ်၏။ |</p> <h3>အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>ရုပ်နာမ်ဓမ္မသင်္ခါရအားလုံးကို အနိစ္စ (မမြဲ)ဟု သိမြင်အောင် ... ဝိပဿနာ ရှုရမည်။ ထိုသို့ရှုလျှင် ရုပ်နာမ်ဓမ္မသင်္ခါရတို့၌ မတပ်မက်တော့ဘဲ ငြီးငွေ့စက်ဆုပ် လာလိမ့်မည်။ ဤသို့ ငြီးငွေ့စက်ဆုပ်ပါက ကိလေသာ ကင်းစင်၍ နိဗ္ဗာန်ကို သိမြင်နိုင်သည်။</p> <h3>ဒုက္ခလက္ခဏာ</h3> <p>| ပါဠိတော် | မြန်မာပြန် |<br> | :--- | :--- |<br> | “သဗ္ဗေ သင်္ခါရာ ဒုက္ခာ”တိ၊ ယဒါ ပညာယ ပဿတိ။ အထ နိဗ္ဗိန္ဒတိ ဒုက္ခေ၊ ဧသ မဂ္ဂေါ ဝိသုဒ္ဓိယာ။ | အကြင်အခါ “(ရုပ်နာမ်ဓမ္မ) သင်္ခါရအားလုံးတို့သည် ဆင်းရဲကုန်၏” ဟု ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှုမြင်နိုင်၏။ ထိုအခါ ရုပ်နာမ်ဓမ္မသင်္ခါရတို့၌ ငြီးငွေ့၏၊ ဤငြီးငွေ့ခြင်းသည် ကိလေသာစင်ကြယ်ရာ နိဗ္ဗာန်၏ အကြောင်းဖြစ်၏။ |<br> ၁-၂။ ဓမ္မပဒ၊ မဂ္ဂဝဂ် ၅၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-489 <hr> <h3>အဓိပ္ပာယ်</h3> ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သင်္ခါရအားလုံးကို ဒုက္ခ (ဆင်းရဲ)ဟု သိမြင်အောင် ဝိပဿန ရှုရမည်။ ထိုသို့ရှုလျှင် ရုပ်နာမ်ဓမ္မသင်္ခါရတို့၌ မတပ်မက်တော့ဘဲငြီးငွေ့စက်ဆုပ် လာလိမ့်မည်။ ဤသို့ ငြီးငွေ့စက်ဆုပ်ပါက ကိလေသာကင်းစင်၍ နိဗ္ဗာန်ကို သိမြင်နိုင်သည်။</p> <h3>အနတ္တလက္ခဏာ</h3> <p>| ပါဠိတော် | မြန်မာပြန် |<br> | :--- | :--- |<br> | “သဗ္ဗေ ဓမ္မာ အနတ္တာ”တိ၊ ယဒါ ပညာယ ပဿတိ။ အထ နိဗ္ဗိန္ဒတိ ဒုက္ခေ၊ ဧသ မဂ္ဂေါ ဝိသုဒ္ဓိယာ ။ | အကြင်အခါ “သဘာဝတရားအားလုံးသည် အတ္တမဟုတ်ကုန်”ဟု ဝိပဿနာ ပညာဖြင့် ရှုမြင်နိုင်၏၊ ထိုအခါ ရုပ်နာမ်ဓမ္မသင်္ခါရတို့၌ ငြီးငွေ့၏။ ဤငြီးငွေ့ခြင်း သည် ကိလေသာစင်ကြယ်ရာ နိဗ္ဗာန်၏ အကြောင်းဖြစ်၏။ |</p> <h3>အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>ရုပ်နာမ်ဓမ္မသင်္ခါရအားလုံးကို အနတ္တ (အတ္တမဟုတ်)ဟု သိမြင်အောင် ဝိပဿနာ ရှုရမည်။ ထိုသို့ရှုလျှင် ရုပ်နာမ်ဓမ္မသင်္ခါရတို့၌ မတပ်မက်တော့ဘဲငြီးငွေ့ စက်ဆုပ်လာလိမ့်မည်။ ဤသို့ ငြီးငွေ့စက်ဆုပ်ပါက ကိလေသာကင်းစင်၍ နိဗ္ဗာန်ကို သိမြင်နိုင်သည်။</p> <h3>ဖြစ်ချုပ်တရား</h3> <p>| ပါဠိတော် | မြန်မာပြန် |<br> | :--- | :--- |<br> | ယံ ကိဉ္စိ သမုဒယဓမ္မံ၊ သဗ္ဗ တံ နိရောဓဓမ္မံ-။ | ဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသော တရားအားလုံးသည် ချုပ်ခြင်းသဘောရှိ၏။ |</p> <h3>အဓိပ္ပာယ်</h3> <p>အရာအားလုံးသည် ဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသလို ချုပ်ခြင်းသဘောလည်း ရှိ၏။ ဖြစ်ပေါ်သည့်တရားမှန်သမျှ ချုပ်ပျောက်ရမည်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။<br> ၁။ ဓမ္မပဒ၊ မဂ္ဂဝဂ် ၅၃။<br> ၂။ ဓမ္စက္ကပဝတ္တနသုတ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-490 <hr> <h3>အခန်း (၁၁)</h3> <h3>တရားအားထုတ်ရန် နည်းလမ်းများ</h3> <h3>အားထုတ်ရန်တရားများ</h3> <p>အားထုတ်ရန်တရားများကား သမထတရားနှင့် ဝိပဿနာတရားများပင် ဖြစ်ပါသည်။ ယင်းသမထ ဝိပဿနာ ၂-ပါးကိုပင် မိမိသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်အောင် တစ်ကြိမ်အားထုတ်ပြီးနောက် အထပ်ထပ် တိုးပွားအောင် အားထုတ်ထိုက် သောကြောင့် ဘာဝနာဟု ခေါ်ပါသည်။ . ဘာဝနာ အားထုတ်မှု၏ တည်ရာ အာရုံဖြစ်သောကြောင့် ကမ္မဋ္ဌာန်းဟူ၍လည်း ခေါ်ပါသည်။</p> <h3>တရားအားထုတ်မည့်သူ၌ ရှိရမည့် အင်္ဂါ ၅-ပါး</h3> <p>၁။ သဒ္ဓါယုံကြည်မှုရှိရမည်။<br> ၂။ တရားအားထုတ်နိုင်စွမ်းသည့် ကျန်းမာရေးပြည့်စုံရမည်။<br> ၃။ ဖြောင့်မတ် မှန်ကန်သော စိတ်ထားရှိရမည်။</p> <p>၄။ အကုသိုလ် ဒုစရိုက်များကို ပယ်ရှားပြီး ကုသိုလ် သုစရိုက် တရားကို တိုးပွားအောင် .. အားထုတ်သော ဝီရိယရှိရမည်။</p> <p>၅။ ရုပ်နာမ်နှစ်ပါးကို ပိုင်းခြား သိမြင်နိုင်စွမ်းသော ပညာနှင့် ပြည့်စုံရမည်။</p> <h3>တရားအားထုတ်မည့်သူ၌ ရှိရမည့် အပရိဟာနိယတရား ၇-ပါး</h3> <p>၁။ ဘုရား၌ ရိုသေမှုရှိရမည်။<br> ၂။ တရားတော်၌ ရိုသေမှုရှိရမည်။<br> ၃။ သံဃာတော်၊ ဆရာသမားနှင့် ထေရ်ကြီးများ၌ ရိုသေမှုရှိရမည်။<br> ၄။ ကိုယ်ကျင့်သီလ၌ ရိုသေမှုရှိရမည်။<br> ၅။ တည်ကြည်ခြင်း၌ ရိုသေမှုရှိရမည်။</p> <p>၆။ မိမိအားထုတ်သော ကမ္မဋ္ဌာန်းတရားအတွက် လမ်းညွှန်မှုပေးနိုင်သော ကလျာဏမိတ်ကောင်းရှိရမည်။</p> <p>၇။ ယင်းကလျာဏမိတ်ကောင်း၏ နည်းပေးလမ်းပြ ဆိုဆုံးမမှုကို မပယ်ရှားဘဲ လိုက်နာမှတ်သားနိုင်သူဖြစ်ရမည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-491 <hr> <h3>ကမ္မဋ္ဌာနုပစာရတရား ၁၅--ပါး</h3> ကမ္မဋ္ဌာန်း အခြေခံတရား (ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်နှင့် အနီးကပ်ဆုံး တရား) ၁၅-ပါး ကိုလည်း သိအောင်လေ့လာပြီး အသားကျနေသည်အထိ အားထုတ်ပြီး ဖြစ်ရပါမည်။ ယင်းတို့ကား ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း .. ဖြစ်ပါသည်-</p> <p>(၁) ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် အားထုတ်နိုင်စွမ်းရှိခြင်း၊ (၂) ကိုယ်နှုတ်ဖြောင့်မတ် ရိုးသားခြင်း၊ (၃) တည်ကြည်သောစိတ်ရှိခြင်း၊ (၄) ပညာရှိစကားကို နာယူလွယ်ခြင်း၊ (၅) နူးညံ့သိမ်မွေ့စွာ နေထိုင်လေ့ရှိခြင်း၊ (၆) အလွန် မာန မကြီးခြင်း၊ (၇) ရောင့်ရဲလွယ်ခြင်း၊ (၈) အဆာမကျယ် မွေးမြူလွယ်ခြင်း၊ (၉) ဗာဟိရကိစ္စမများဘဲ နည်းပါးသော ကိစ္စရှိခြင်း၊ (၁ဝ) အနေအစား ပေါ့ပါးသော အသက်မွေးမှုမရှိခြင်း၊ (၁၁) ငြိမ်သက်သော ဣန္ဒြေရှိခြင်း၊ (၁၂) အရာရာကို သေချာထောက်ချင့် ရင့်သောပညာရှိခြင်း၊ (၁၃) ကြမ်းတမ်းသော ကိုယ်နှုတ်စိတ် မရှိခြင်း၊ (၁၄) အမျိုးတို့၌ သံယောဇဉ်ကင်းခြင်း၊ (၁၅) ဒုစရိုက်မှုများကို ရှောင်ရှားခြင်း။</p> <h3>ဈာန်မဂ်ဖိုလ်ကို အန္တရာယ်ပြုသော ကံကြီး၅-ပါး</h3> <p>တရားအားထုတ်သော်လည်း ဈာန်မဂ်ဖိုလ်ကို မရရှိစေနိုင်သော ကံကြီး ၅-ပါးရှိပါသည်။ ယင်းကံကြီး ၅-ပါးကို ကျူးလွန်ထားသူများသည် မည်မျှပင် တရားအားထုတ်ကြစေကာမူ ဈာန် မဂ် ဖိုလ်ကို ရရှိနိုင်ကြမည် မဟုတ်ပါ။ ယင်းကံကြီး ၅-ပါးကား ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည်-</p> <p>၁။ ကမ္မန္တရာယ်။ ။ အမိသတ်သူ၊ အဘသတ်သူ၊ ရဟန္တာသတ်သူ၊ ဘုရားရှင်အား သွေးစိမ်းတည်စေသူ၊ သံဃာသင်းခွဲသူ ဟူသော ပဉ္စာနန္တရိယ ကံထိုက်သူများနှင့် ဘိက္ခုနီမ ဖျက်ဆီးသူ။</p> <p>စာမျက်နှာ-492 <hr> ၂။ ကိလေသန္တရာယ် ။ ။ ကောင်းမှု၊ မကောင်းမှုပြုသော်လည်း ပြုသည် မမည်ဟု ယူသော အကိရိယဒိဋ္ဌိ၊ ကောင်းမှ မကောင်းမှု ကံအကြောင်း မရှိဟု ယူသော အဟေတုကဒိဋ္ဌိ၊ ကောင်းမှု မကောင်းမှုကံ အကျိုးမရှိဟု ယူသော နတ္ထိကဒိဋ္ဌိဟူသော သေလျှင် မုချမလွဲ အပါယ်ငရဲကျမည့် နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ အယူရှိသူ။</p> <p>၃။ ဝိပါကန္တရာယ် ။ ။ ပဋိသန္ဓေစိတ်အရ အဟိတ်ဖြစ်သော တိရစ္ဆာန်၊ သုဂတိ အဟိတ်ဖြစ်သော နပုံး၊ ပဏ္ဍုက်၊ ဥဘတောဗျည်းနှင့် ဒွိဟိတ် (သာမာန်ပုထုဇဉ်) ပုဂ္ဂိုလ်များ။</p> <p>၄။ အရိယူပဝါဒန္တရာယ် ။ ။ အရိယာ(အောက်ထစ်ဆုံး လူသောတာပန်) အားသိလျက် သို့မဟုတ် မသိဘဲ စွပ်စွဲ ဆဲရေး ကဲ့ရဲ့ ပြစ်မှားသူ၊ (တောင်းပန်က ကျေနိုင်ပါသည်။)</p> <p>၅။ အာဏာဝီတိက္ကမန္တရာယ်။ ။ ဝိနည်းသိက္ခာပုဒ်ကို ကျူးလွန်သော ရဟန်း၊ (ပါရာဇိက၊ သံဃာဒိသိသ်၊ ထုလ္လစဉ်း၊ ပါစိတ်၊ ပါဋိဒေသနီ၊ ဒုဗ္ဘာသီ ဟူသော အာပတ် (၇)ပုံ အနက် အယုတ်ဆုံး ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်ရှိလျှင်ပင် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်ကို မရနိုင်ပါ။ ပါရာဇိကအာပတ် ကုစားမရ၊ ကျန်အာပတ်များ ကုစားရပါသည်။</p> <h3>ကလျာဏမိတ်ဆွေစစ်များ</h3> <p>အထက်ဖော်ပြပါ အချက်များ ပြည့်စုံခြင်း, ကင်းရှင်းခြင်း ရှိ၍ တရား အားထုတ်လိုပါလျှင် အခန်း(၇)၌ ဖော်ပြထားသော ပလိဗောဓကြီး (၁၀)ပါးနှင့် ပလိဗောဓငယ်များကို ရှေးဦးစွာ ပယ်ရမည်။ ၄င်းနောက် ဖော်ပြလတ္တံ့ ပါ ဂုဏ်အင်္ဂါ ၇-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ကလျာဏမိတ်ဆွေစစ်များထံ ချဉ်းကပ်ရပါမည်-<br> <br> <br>စာမျက်နှာ-493 <hr> <h3>ကလျာဏမိတ်ဆွေဂုဏ်</h3> ၁။ သီလစင်ကြယ်၍ ချစ်ခင်ဖွယ်ရှိသောဂုဏ်၊<br> ၂။ သီလသမာဓိဂုဏ်တို့ကြောင့် အလေးအမြတ်ပြုအပ်သောဂုဏ်၊<br> ၃။ မေတ္တာရေမခန်း ပွားစေအပ်သောဂုဏ်၊<br> ၄။ သူတပါးကို ကောင်းအောင် ဆုံးမတတ်သောဂုဏ်၊<br> ၅။ သူတပါးအဆိုကို ခံနိုင်သော ဂုဏ်၊<br> ၆။ နက်နဲသော တရားစကားကို ပြောကြားတတ်သောဂုဏ်၊<br> ၇။ မလျောက်ပတ်သောအရာ၌ မတိုက်တွန်းအပ်သောဂုဏ်။</p> <h3>တရားအားမထုတ်မီ ကြိုတင်ပြုဖွယ်ကိစ္စများ</h3> <p>ကလျာဏ မိတ်ဆွေစစ်များထံ ချဉ်းကပ်ပြီးနောက် မိမိ ပွားများလိုသော ကမ္မဋ္ဌာန်းဘာဝနာကို မပွားများမီ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ အချက် (၈)ရပ်ကို ကြိုတင် ပြုလုပ် ဆောင်ရွက်ရမည်-<br> ၁။ သင့်တင့်လျောက်ပတ်သည့်နေရာကို ရွေးချယ်ခြင်း၊<br> ၂။ သင့်တင့်လျောက်ပတ်သည့် အချိန်ကို ရွေးချယ်ခြင်း၊<br> ၃။ ရတနာသုံးပါး ဆရာသမား မိဘတို့အား ရှိခိုးကန်တော့ခြင်း၊<br> ၄။ သရဏဂုံသုံးပါးနှင့်တကွ စွမ်းနိုင်သည့်သီလ ဆောက်တည်ခြင်း၊<br> ၅။ မေတ္တာပို့အမျှဝေခြင်း၊<br> ၆။ ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာထံမှ မိမိပွားများလိုသော ကမ္မဋ္ဌာန်းကို တောင်းခြင်း၊<br> ၇။ အပြစ်ကြီးငယ်ကိုခွင့်လွှတ်ရန် တောင်းပန်ခြင်း၊<br> ၈။ သင့်တင့်လျောက်ပတ်သည့် ထိုင်နည်းကို ရွေးချယ်ခြင်း။</p> <h3>တရားအားထုတ်ရန် တော ၃-တော</h3> <p>သင့်တင့် လျောက်ပတ်သော နေရာဟူသည် ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ် ပါဠိတော်၊ ဥပရိပဏ္ဏာသ ပါဠိတော်တို့၌ ဖော်ပြထားသော အရပ် ၃-မျိုးဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည် -<br> <br>စာမျက်နှာ-494 <hr> ၁။ အရညဂတော = တောအရပ် (မြို့တံခါးအပြင်ဘက် အရပ်အားလုံး)<br> ၂။ ရုက္ခမူလဂတော = သစ်ပင်ရင်းအရပ်၊<br> ၃။ သုညာဂါရဂတော = ဆိတ်ငြိမ်ရာအရပ်။<br> (၎င်းအပြင် လုံ၍ မှောင်သောအရပ်သည်လည်း သင့်တင့်လျောက်ပတ်သော အရပ်ဖြစ်ပါသည်၊ ညအခါသည် သင့်တင့်လျောက်ပတ်သောအချိန် ဖြစ်ပါသည်။)</p> <h3>သင့်တင့်လျောက်ပတ်သော နေရာကျောင်း</h3> <p>အထက်ဖော်ပြပါ တော ၃-တောသည် သင့်တင့်လျောက်ပတ်သော နေရာ ဖြစ်သော်လည်း သာမညသာ ဖြစ်ပါသည်။ အထူးအားဖြင့် ယင်း တော ၃- တော တွင် ဖော်ပြလတ္တံ့ ပါ အင်္ဂါ ၅-ချက်နှင့် ပြည့်စုံသော နေရာကျောင်းသည်သာ သင့်တင့်လျောက်ပတ်သော နေရာကျောင်း ဖြစ်ပါသည် -<br> ၁။ အသွားအလာ လွယ်ကူ၍ မြို့ရွာနှင့် မနီးလွန်း မဝေးလွန်းဖြစ်ခြင်း၊</p> <p>၂။ နေ့အခါ လူသူမပြွမ်း၊ ညအခါ လူသူသံဆိတ်ပြီး အုတ်အုတ်ကျက်ကျက် ကြွေးကြော် အော်ဟစ်သံ မရှိခြင်း၊</p> <p>၃။ မှက်, ခြင်, နေပူ, မြွေ, ကင်းသန်းတို့ဘေးမှ ကင်းဝေးခြင်း၊<br> ၄။ မငြိုမငြင် မပင်ပန်းဘဲ ဆွမ်း, သင်္ကန်း, ကျောင်း, ဆေးတို့ကို ရလွယ်ခြင်း</p> <p>၅။ စာပေ အကြားအမြင်ရှိသော သူများရှိပြီး မေးသောအရာ, သံသယဖြစ်ဖွယ် အရာတို့ကို ရှင်းပြနိုင်သူရှိခြင်း။</p> <h3>မသင့်တင့် မလျောက်ပတ်သော နေရာကျောင်း</h3> <p>ထိုတော (၃)တောတွင် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ အရပ် (၁၈)ရပ်သည် မသင့်တင့် မလျောက် ပတ်သော နေရာကျောင်းများဖြစ်ပါသည် -<br> ၁။ အလွန်ကြီးကျယ်သော နေရာကျောင်း၊<br> ၂။ အသစ်ဖြစ်သော နေရာကျောင်း၊<br> ၃။ ဟောင်းနွမ်း ဆွေးမြည့်သော နေရာကျောင်း၊<br> ၄။ လမ်းခရီးကို မှီသော (ဝါ) လမ်းနှင့်နီးသော နေရာကျောင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-495 <hr> ၅။ အများသုံး ရေကန်ရှိသော နေရာကျောင်း။<br> ၆။ ဟင်းရွက်တောနီးသော နေရာကျောင်း။<br> ၇။ ပန်းဥယျာဉ်နီးသော နေရာကျောင်း။<br> ၈။ သစ်သီးခြံနီးသော နေရာကျောင်း။<br> ၉။ လူတို့ တောင့်တချီးမွမ်းအပ်သော နေရာကျောင်း။<br> ၁၀။ မြို့ရွာကို မှီသော နေရာကျောင်း။<br> ၁၁။ ထင်းတော သစ်တောကို မှီသော နေရာကျောင်း။<br> ၁၂။ လူသွားလမ်းရှိသော နေရာကျောင်း။<br> ၁၃။ သဘောမတူ ရန်သူရှိသော နေရာကျောင်း။<br> ၁၄။ ဆိပ်ကမ်းကို မှီသော နေရာကျောင်း။<br> ၁၅။ ပစ္စန္တရာစ်ကို မှီသော နေရာကျောင်း။<br> ၁၆။ တိုင်းပြည်အပိုင်းအခြား (ဝါ) နယ်စပ်ကို မှီသော နေရာကျောင်း။<br> ၁၇။ မလျောက်ပတ် မတင့်တယ်သော နေရာကျောင်း။<br> ၁၈။ မိတ်ကောင်းဆွေစစ်ကို မရနိုင်သော နေရာကျောင်း။</p> <h3>ဝတ်ဆင်သင့်သော အဝတ်အစားများ</h3> <p>၁။ ဖြူစင်သော အဝတ်အစားများ (ပရိဗိုဇ်များ ဝတ်ဆင်လေ့ရှိသော အဝတ်အစားဖြစ်သည်။)</p> <p>၂။ သစ်ခေါက်ဆိုးအဝတ်အစား (သံသရာမှ ထွက်မြောက်လိုသော သူတော်ကောင်းတို့ ဝတ်ဆင်လေ့ရှိသော အဝတ်အစား ဖြစ်သည်)။ မိမိအိမ်၌ တရားအားထုတ်ရာတွင် မည်သည့် အဝတ်အစားမဟူ ဝတ်ဆင်နိုင်သည်။ ဖြူစင်သန့်ရှင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။</p> <h3>သမထကမ္မဋ္ဌာန်း</h3> <p>သမထကမ္မဋ္ဌာန်း (၄၀) ရှိသဖြင့် ကမ္မဋ္ဌာန်း (၄၀)စီးဖြန်းပုံ အခြေခံကို အဆင့်လိုက်ခြုံ၍ ပြသွားမည်ဖြစ်ပြီး အများက လက်စွဲပြုလုပ်အားထုတ်နေကြသော ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းနှင့် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း အားထုတ်ပုံများကိုမူ အမြွက်မျှ သီးခြားဖော်ပြသွားပါမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-496 <hr> <h3>သမထကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်းပုံအခြေခံ</h3> ကာမဂုဏ်အပြစ်ကို မြင်၍ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ကို တောင့်တသော ယောဂီသည် အထက်၌ ဖော်ပြခဲ့ပြီးသော အချက်များကို ပြည့်စုံစေလျက် သီလကိုစင်ကြယ်စေပြီး ပလိဗောဓများကို ဖြတ်တောက်၍ ကလျာဏမိတ်ဆွေများထံ ချဉ်းကပ်ပြီးနောက် မိမိစရိုက်နှင့်လျော်သော ကမ္မဋ္ဌာန်းကိုယူရမည်။ ၎င်းနောက် ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာ သီတင်းသုံးရာဌာနသည် မိမိနှင့် သင့်လျော်လျောက်ပတ်ပါက ထိုအရပ်၌ပင် နေ၍ မသင့်လျော် မလျောက်ပတ်ပါက... သင့်လျော်လျောက်ပတ်သည့်နေရာသို့ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ပြီး ဆံရိတ်ခြင်း, အဝတ်သင်္ကန်း လျှော်ဖွပ်ခြင်း စသော အသေးအဖွဲကိစ္စများကို ပြီးစီးအောင် ဆောင်ရွက်ထားရမည်။</p> <h3>ပထမအဆင့် (ပရိကမ္မဘာဝနာ၊ ပရိကမ္မနိမိတ်)</h3> <p>ထို့နောက် မိမိယူသော ကမ္မဋ္ဌာန်းသည် ကသိုဏ်း၊ အသုဘများ ဖြစ်လျှင် ၎င်းကသိုဏ်းဝန်းရှေ့၌ ထိုင်၍ “ပထဝီ ပထဝီ” စသည်ဖြင့် စူးစိုက်ကြည့်ကာ စီးဖြန်းရမည်။ စိတ်ဖြင့်သာ မှန်းဆရသော ဗုဒ္ဓါနုဿတိ စသည်ကဲ့သို့သော ကမ္မဋ္ဌာန်းများဖြစ်မူ ယင်းကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံကို ယူ၍ စိတ်မှန်းဖြင့် စီးဖြန်းရမည်။ ဤကား ပရိကမ္မဘာဝနာ၊ ပရိကမ္မနိမိတ်အဆင့်ဖြစ်သည်။</p> <h3>ဒုတိယအဆင့် (ပရိကမ္မဘာဝနာ၊ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်)</h3> <p>ကသိုဏ်း အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းသူသည် မိမိယူသော ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံကို မျက်စိဖွင့်၍ ရံခါ မျက်စိမှိတ်ပြီး စိတ်မှန်းဖြင့် ဆင်ခြင်၍ ထင်ပေါ်အောင် စီးဖြန်းရမည်။ ဤသို့ မှိတ်တုံဖွင့်တုံ အဖုံဖုံ စီးဖြန်းလေရာ မှိတ်၍ ဆင်ခြင်သည့်အခါ၌လည်း မျက်စိဖွင့်၍ ကြည့်သကဲ့သို့ ထင်ပေါ်လာပါသည်။ စိတ်မှန်းဖြင့် အာရုံယူ စီးဖြန်းရသော် အနုဿတိ စသော ကမ္မဋ္ဌာန်းများဖြစ်မူ စီးဖြန်းဖန် များလာသောအခါ ... စိတ်ထဲ၌ ဇဝေဇဝါ ဖြစ်နေရာမှ စိတ်ထဲ၌ ကောင်းစွာ ထင်ရှားလာပါတော့သည်။ ဤအခါ၌ သမာဓိသည်လည်း အလွန်တည်ကြည်နေပြီး ဖြစ်သည်။ ဤသို့စိတ်ဖြင့် ကောင်းစွာ ထင်ရှားစွာ ယူနိုင်သော အာရုံကိုပင် ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ခေါ်ပြီး စီးဖြန်းနေသည့် ဘာဝနာမှာမူ ပရိကမ္မဘာဝနာပင် ဖြစ်ပါသည်။ ဤကား ပရိကမ္မဘာဝနာ၊ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်အဆင့် ဖြစ်သည်။</p> <h3>တတိယအဆင့်(ဥပစာရဘာဝနာ၊ ပဋိဘာဂနိမိတ်)</h3> <p>ဥဂ္ဂဟနိမိတ် ဖြစ်လာသောအခါ ကသိုဏ်း, အသုဘအာရုံကို ယူသော ယောဂီဖြစ်မူ ၎င်းအနားမှ ခွါရှဲ၍နေမြဲနေရာသို့ ပြန်လာပြီး (ကသိုဏ်းအသုဘ မဟုတ်မူ<br> <br>စာမျက်နှာ-497 <hr> ခွါရှဲရန် မလို) ပဋိဘာဂနိမိတ်ဖြစ်ရန် ယင်းဥဂ္ဂဟနိမိတ်အာရုံကိုပင် အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် စီးဖြန်းရမည်။ တစုံတခုသော အကြောင်းကြောင့် ဥဂ္ဂဟနိမိတ် ပျောက်သွားလျှင် ယခင် .. အားထုတ်နည်းအတိုင်း အစမှ ပြန်၍ အားထုတ်ရမည်။ ဤသို့ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကို ပရိကမ္မဘာဝနာဖြင့် ... အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် စီးဖြန်းသော် ဣန္ဒြေ ၅-ပါး လွန်စွာတိုးတက် သန့်ရှင်းလာကာ ကုသိုလ်စိတ်ကို နှောင့်ယှက်တတ်သော နီဝရဏတရားတို့သည် တွဲဖက် ကိလေသာတို့နှင့် တကွ ကင်းကွာလာပြီး ယောဂီ၏ စိတ်အစဉ်၌ ဝိတက် ဝိစာရ ပီတိ သုခ ဧကဂ္ဂတာ ဟူသော ဈာန်အင်္ဂါ ၅-ပါးလည်း အထင်အရှား ပေါ်လာပါတော့သည်။ ကာမာဝစရစိတ်ဟူသော ဘာဝနာအစဉ်သည်လည်း ရူပဈာန်ကဲ့သို့ အာရုံ၌ လွန်စွာ တည်ကြည်လာရကား ရူပဈာန်အနီး (ဥပစာ)သို့ ရောက်ရှိလာတော့သည်။ ပရိကမ္မဘာဝနာအဆင့်ကို လွန်၍ ဥပစာရဘာဝနာအဆင့်သို့ ရောက်လာသည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။ ယင်း ဥပစာရဘာဝနာကိုပင် ဥပစာရဈာန်ဟူ၍လည်း ခေါ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ ဘာဝနာစိတ် တည်ကြည်သဖြင့် စီးဖြန်းအပ်သော အာရုံသည်လည်း ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကို လွန်မြောက်၍ ပဋိဘာဂနိမိတ် အဖြစ်သို့ ရောက်ရှိလာပါတော့သည်။</p> <p>ဥဂ္ဂဟနိမိတ်အဆင့်၌ ကသိုဏ်းဝန်းပြုလုပ်စဉ်က ထင်နေသော လက်ချောင်းရာများ, အညို အရွှေ အဆင်း စသော အပြစ်များရှိရာ ယင်းတို့ကို မြင်နေရသေးသည်။ ပဋိဘာဂနိမိတ်အဆင့်သို့ ရောက်သောအခါ ယင်းအပြစ်များ မရှိပြီ။ ပွတ်တိုက်ထားသော ခရုသင်း၊ အိတ်မှ ထုတ်ခါစဖြစ်သော ကြေးမုံပြင်၊ တိမ်တိုက်မှ ထွက်လာသော လဗိမာန်၊ မိုးတိမ်ညိုစခန်း၌ ပျံသန်းနေသော ဗျိုင်းဖြူကလေးကဲ့သို့ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကို ဖောက်ခွဲ၍ ထွက်လာသည့်ပမာ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ထက် အဆ အရာ အထောင် မက အလွန် တင့်တယ်သည်ဟု ဆိုပါသည်။ အရောင် အဆင်းလည်းမရှိ၊ ပုံသဏ္ဍာန်လည်း မရှိ၊ သမာဓိအားကောင်းသော ဘာဝနာအစွမ်းကြောင့် ယောဂီစိတ်၌ ထင်လာသော ဝတ္ထုဓမ္မ ကင်းသော ပညတ်တစ်မျိုးသာ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>စတုတ္ထအဆင့် (အပ္ပနာဘာဝနာနှင့် ပထမဈာန်)</h3> <p>၎င်းနောက် ပဋိဘာဂနိမိတ်ကို အာရုံပြု၍ ဆက်လက်အားထုတ်လျှင် ဉာဏ်ကြီးရှင်များအဖို့ မကြာခင် အပ္ပနာဘာဝနာသို့ ရောက်၍ ရူပပထမဈာန် ပေါ်လာတော့သည်။ ဉာဏ်မထက်မြက်သူများအဖို့ ရပြီး ပဋိဘာဂနိမိတ်ကို ပျောက်ပျက်မသွားစေရန် အထူးစောင့်ရှောက်လျက် အဆက်မပြတ် အားထုတ်ရမည်။ ထိုသို့ စောင့်ရှောက်မှု မရှိလျှင် ပဋိဘာဂနိမိတ် ပျောက်၍ ဥပစာရ ဘာဝနာအတန်းမှ လျှောကျသဖြင့် အစမှ ပြန်ကောက်ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-498 <hr> <h3>ရူပပထမဈာန် အင်္ဂါ ၅-ပါး</h3> ၁။ ဝိတက် = မိမိနှင့်အတူတကွဖြစ်သော တရားတို့ကို အာရုံသို့ ရောက်အောင်ပို့ပေးခြင်း၊</p> <p>၂။ ဝိစာရ = ဝိတက်ပို့ပေးသည့်အတွက် အာရုံသို့ရောက်နေသော စိတ်အစဉ်ကို မကင်းကွာရလေအောင် အဖန်ဖန် ဆင်ခြင်နေခြင်း၊</p> <p>၃။ ပီတိ = ဝိစာရ က အဖန်ဖန် သုံးသပ်ဆင်ခြင်သည့်အတွက် အာရုံကို နှစ်သက်နေခြင်း၊<br> ၄။ သုခ = အာရုံ၏အရသာကို ချမ်းသာ၏ဟု ခံစားနေခြင်း၊</p> <p>၅။ ဧကဂ္ဂတာ = ရှေးဈာန်အင်္ဂါ ၄-ပါးက ပြုလုပ်ပေးသည့်အတွက် အရသာပေါ်ထွက်နေသော အာရုံ၌ တည်ကြည်ခြင်း မပျံ့လွင့်ခြင်းသဘော။</p> <h3>ဒုတိယဈာန် စသည်</h3> <p>၎င်းနောက် စနစ်တကျ ဆက်လက်အားထုတ်၍ ဝသီဘော် ၅-ပါးဖြင့် ပထမဈာန်ကို အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် လေ့လာလျှင်၊ ဝင်စားလျှင် ဒုတိယဈာန် စသည်ကို ရရှိပြီး နောက်ဆုံး အဘိညာဉ်စခန်းအထိ ပေါက်ရောက်နိုင်ပါသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း</h3> <p>ဗုဒ္ဓါနုဿတိ ကမ္မဋ္ဌာန်းဟူသည် သက်တော်ထင်ရှား မြတ်စွာဘုရားကို အာရုံပြု၍ ဂုဏ်တော်ကို အောက်မေ့ပွားများရသော ကမ္မဋ္ဌာန်းဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းပွားများသူ၌ ရှိရမည့် အင်္ဂါ ၅-ပါး</h3> <p>၁။ ယုံကြည်မှု သဒ္ဓါ ရှိရမည်။<br> ၂။ ကျန်းမာသန်စွမ်းမှု ရှိရမည်။<br> ၃။ ဖြောင့်မတ်မှန်ကန်မှု ရှိရမည်။<br> ၄။ လုံ့လဝီရိယ ရှိရမည်။<br> ၅။ ရုပ်နာမ်တရား အဖြစ်အပျက်များကို သိစွမ်းနိုင်သော ပညာရှိရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-499 <hr> <h3>ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း ကျင့်ကြံနည်း အင်္ဂါ ၇-ပါး</h3> ၁။ ဆိတ် = ဆိတ်ငြိမ်နေရာ ဖြစ်ရမည်။<br> ၂။ တင် = တင်ပျဉ်ခွေ ထိုင်ရမည်၊ မိန်းမဖြစ်က မိန်းမထိုင် ထိုင်ရမည်။<br> ၃။ ဖြောင့် = ကိုယ်ကို ဖြောင့်မတ်စွာ ထားရမည်။<br> ၄။ ငါး = ဒွါရငါးပါး ပိတ်ထားရမည်။</p> <p>၅။ ရှေ့ = မိမိရှေ့ မနီးမဝေး၌ ဗောဓိပင်နှင့် မြတ်စွာဘုရား ထင်ရှားရှိပုံကို နှလုံးသွင်းရမည်။</p> <p>၆။ စွဲ = သက်တော်ထင်ရှား မြတ်စွာဘုရားကို စွဲစွဲ မြဲမြဲ နှလုံးသွင်းရမည်။</p> <p>၇။ ဖွား = သက်တော်ထင်ရှား မြတ်စွာဘုရားကို ကြည့်၍ အရဟံ အရဟံ စသည်ဖြင့် ဂုဏ်တော်ကို ပွားရမည်။ (စစ်ကိုင်းတောင်ရိုး မဟာဂန္ဓာရုံဆရာတော်နည်း)</p> <h3>ဂုဏ်တော်ပုတီးစိပ် အင်္ဂါ ၅-ပါး</h3> <p>ဂုဏ်တော်ကို ပုတီးစိပ်ပွားများရာတွင် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ အင်္ဂါ ၅-ပါးနှင့် ညီညွတ်ရပါမည် -<br> ၁။ စိတ်တည်ကြည်ရမည်၊<br> ၂။ ပုတီး၌ စိတ်မရောက်စေရ၊<br> ၃။ မြတ်စွာဘုရားကို ထင်မြင်အောင် အာရုံပြုရမည်။<br> ၄။ ဂုဏ်တော်ကို ပွားခိုက် လိုသောဆုကို တောင်းရမည်။<br> ၅။ ထိုမြတ်စွာဘုရားအား အချိန်တိုတိုအားဖြင့် ရှိခိုးရမည်၊<br> (မဟာဂန္ဓာရုံဆရာဟော်နည်းဖြစ်သည်)</p> <h3>အဓိဋ္ဌာန်ပုတီးစိပ် လုပ်ငန်းခွင် ကျင့်ဝတ်များ</h3> <p>အချို့သူများသည် အဓိဋ္ဌာန် ပုတီးစိပ်လေ့ရှိကြပါသည်။ ဤသို့ အဓိဋ္ဌာန် ပုတီးစိပ်ရာတွင် လိုအပ်သော လုပ်ငန်းခွင် ကျင့်ဝတ်များမှာ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည် -<br> <br>စာမျက်နှာ-500 <hr> ၁။ ဆာလောင်မွတ်သိပ်မှု မရှိစေရ။<br> ၂။ သန့်ရှင်းသန့်ပြန့်ရမည်။<br> ၃။ အချိန်ရွေးချယ်မှုရှိရမည် (နံနက်အရုဏ်တက်ချိန်)<br> ၄။ နေရာယူ မှန်ရမည်၊<br> ၅။ သရဏဂုံသီလ ဆောက်တည်ရမည်၊<br> ၆။ အနန္တငါးပါးကို ကန်တော့ရမည်၊<br> ၇။ မေတ္တာပို့ရမည်၊<br> ၈။ ဘုရားပင့်ရမည်၊<br> ၉။ မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို လှူဒါန်းရမည်၊<br> ၁၀။ ပုတီးစိပ်ကမ္မဋ္ဌာန်း တောင်းရမည်၊<br> ၁၁။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုရမည်၊<br> ၁၂။ စနစ်တကျ ထိုင်ရမည်၊<br> ၁၃။ ပုတီးကိုင်နည်း စနစ်မှန်ရမည်၊<br> ၁၄။ ဂုဏ်တော်နှင့် တရားဓမ္မများ၊</p> <p>၁၅။ ဆောင်ရမည့်အချက်များ (ဂုဏ်တော်စိပ်လျှင် အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို စူးစိုက် စိတ်ဝင်စားရမည်၊ ရုပ်ပုံကို ပယ်၍ ဂုဏ်တော်ဆိုက်ရန် ဖြစ်ပါသည်။)</p> <p>၁၆။ ရှောင်ရမည့်အချက်များ (လိုချင်စိတ် မျှော်ကိုးစိတ် မထားရ၊ ဝိတက် မပွားရ။)<br> ၁၇။ ပြန်လည်ဆင်ခြင်ရမည်၊<br> ၁၈။ အမျှအတန်း ပေးဝေရမည်။</p> <h3>အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း</h3> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်း (၄၀)အနက် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းသည် အားထုတ်ရန် အလွယ်ဆုံး ဖြစ်၍ ယခုကာလ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များသည် ယင်း အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို နည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် အားထုတ်လျက်ရှိကြပါသည်။ သို့ဖြစ်သောကြောင့် ယင်း အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း အားထုတ်ပုံကို အမြွက်မျှ ဖော်ပြသွားပါမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-501 <hr> <h3>အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း အားထုတ်ရန် ထိုင်နည်း</h3> ယောက်ျားဖြစ်လျှင် မဟာသတိပဋ္ဌာန် ပါဠိတော်၌ ဖော်ပြထားသော မဟာပလ္လင်ခွေ ထိုင်နည်းအတိုင်း ထိုင်ရမည်။ မဟာပလ္လင်ခွေ ထိုင်ပုံမှာ - ဘယ်ခြေအောက် ညာခြေအပေါ် ထားသော ထိုင်နည်းဖြစ်သည်။ ကြာမြင့်စွာ ထိုင်နိုင်ရန် ခြေသလုံးချင်း မထပ်ဘဲ အလိုက်သင့် ထိုင်နိုင်ပါသည်။ ဤသို့ ထိုင်ပြီးနောက် ကိုယ်ကို ဖြောင့်မတ်စွာ ထားရမည်။ တင်ပျဉ်ခွေထက်တွင် ဘယ်လက်အောက် ညာလက်အပေါ် တင်ကာ လက်မချင်း ထိထားရမည်၊ မျက်လွှာ ချထားရမည်။ မိန်းမဖြစ်လျှင် မိထွေးတော်ဂေါတမီ စသည်တို့ထိုင်သော အနုပလ္လင်ခွေထိုင်နည်းဖြင့် ထိုင်ရမည်။ အနုပလ္လင်ခွေ ထိုင်ပုံမှာ ယခုကာလ အမျိုးသမီးများ ကျုံ့ကျုံ့ ပုဆစ်တုပ်ထိုင်ပုံကို ဆိုလိုပါသည်။</p> <h3>ကမ္မဋ္ဌာန်းစတင်ပွားများပုံ</h3> <p>ယောဂီသည် ဖော်ပြပါအတိုင်း စနစ်တကျ ထိုင်ပြီးနောက် နှာသီးဖျား နှာသီးဝ၌ တိုးထိဝင်ထွက်သွားသော ဝင်လေထွက်လေကို ပကတိ မိမိ ရှူရှိုက်နေကျအတိုင်း ရှူရှိုက်၍ နှာသီးဖျား နှာသီးဝတွင် ဝင်လေထွက်လေ တိုးထိ ဝင်ထွက်သွားသော နေရာ၌ စိတ်ကို ထားပါ။ မောပန်းအောင် မရှူရှိုက်ရ။ အထူးသဖြင့် ရှူရှိုက်နေသော ဝင်လေထွက်လေနောက်သို့ စိတ်မရောက်စေဘဲ နှာသီးဖျား နှာသီးဝ၌ ဝင်လေထွက်လေ ထိတိုင်းထိတိုင်း သိ၍သိ၍ နေအောင် သတိထားပါ။ အချို့ယောဂီများကား နှုတ်ခမ်း၌ ဝင်လေထွက်လေ ထိခိုက်မှုကို သတိပြု မှတ်ရှုကြပါသည်။</p> <p>ဤသို့ ရှုမှတ်စဉ် အခြားအာရုံကို စိတ်ရောက်သွားသောအခါ နှာသီးဖျား နှာသီးဝ၌ စိတ်ကိုပြန်ထားပါ။ ပျင်းရိ ထိုင်းမှိုင်း၍.. အိပ်ချင်လာသော အခါ ပြင်၍ ရှူရှိုက်ပါ။ မအိပ်ဘဲ တစ်နေ့လုံး တစ်ညလုံး လွန်စွာ အားမထုတ်ပါနဲ့။ အလွန်လိုချင်သော စိတ်လည်း မထားနဲ့၊ ယုံကြည်မှုသဒ္ဓါ၊ ဆင်ခြင်မှု ပညာ၊ အားထုတ်မှု ဝီရိယ၊ တည်ကြည်မှု သမာဓိ တို့ကို ညီမျှအောင် ညှိ၍ အားထုတ်ရမည်။ အားထုတ်ဖန်များလျှင် မုဆိုးစိုင်သင်ဆိုသကဲ့သို့ အလုပ်က သင်ပြ၍ သမာဓိ တည်ကြည်လာပါလိမ့်မည်။ သမာဓိတည်ကြည်လာလျှင် စက္ကန့်ပိုင်း မိနစ်ပိုင်းမျှ ကြာအောင် နိမိတ်များ ထင်လာပါလိမ့်မည်။ ထိုအခါ စိတ်ကို ဝင်လေ ထွက်လေ ထိသိမှု၌သာ ပြန်ထားပေးရမည်။ ဤသို့ ဆက်လက် အားထုတ်သောအခါ သမာဓိလည်း ပို၍ ပို၍ အားကောင်းလာပြီး နိမိတ် အမျိုးမျိုးလည်း ထင်မြင်လာတတ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-502 <hr> <h3>ထင်မြင်လာတတ်သော နိမိတ်များ</h3> လဲဝါဂွမ်းကဲ့သို့၊ ဗိုင်းဝါရက်သကဲ့သို့၊ လေအလျဉ်ကဲ့သို့၊ အခိုးအငွေ့ ကဲ့သို့၊ မီးခိုးဖြူများကဲ့သို့၊ မီးခိုးဖြူများနှင့်ရောလျက် တလက်လက်နှင့် မီးကျည် မီးပန်းကဲ့သို့၊ အလင်းရောင်များကဲ့သို့၊ ပုလဲလုံးများ ဝင်လေ ထွက်လေနှင့် ရော၍ နှာသီးဖျား၌ ဝင်လိုက် ထွက်လိုက်နေသကဲ့သို့ ရှူရှိုက်နေသော ဝင်လေ ထွက်လေ၌ ထင်မြင်လာတတ်ပါသည်။</p> <p>ဝိသုဒ္ဓိမဂ်အဋ္ဌကထာ အဆိုအရ သောကြာကြယ်ကဲ့သို့၊ ပတ္တမြားလုံးကဲ့သို့၊ ပုလဲများကဲ့သို့၊ ဝါးရိုးကဲ့သို့၊ သစ်သားနှစ်အချွန်ကဲ့သို့၊ ရှည်သော ဖွတ်မြီးကြိုးများကို ဆွဲထားသကဲ့သို့၊ ပန်းဆိုင်းကဲ့သို့၊ ပန်းခိုင်ကဲ့သို့၊ မီးခိုးညွန့်ကဲ့သို့၊ ပင့်ကူအိမ်ကြီးကဲ့သို့၊ မိုးတိမ်တိုက်ကဲ့သို့၊ ပဒုမ္မာကြာပွင့်ကြီးကဲ့သို့၊ ရထားဘီးကဲ့သို့၊ နေဝန်းကဲ့သို့ ထင်မြင်လာတတ်ပါသည်။</p> <p>ယောဂီသည် ယင်းသို့ထင်မြင်လာသော နိမိတ်များကို မျက်စိဖြင့် မြင်ရသကဲ့သို့ စိတ်ဖြင့် တွေးမြင်လာသောအခါ လွန်စွာ စိတ်အား ထက်သန်၍ တိုးတက် အားထုတ်လိုသောဆန္ဒ ဖြစ်ပေါ်လာတတ်ပါသည်။ ယင်းဆန္ဒအတိုင်း လွန်စွာ တိုးတက် အားထုတ်လိုသောအခါ ယောဂီ၏ မျက်နှာရှေ့၌ ဝင်းခနဲ လက်ခနဲ ဝါလိုက် စိမ်းလိုက် ပြာလိုက်ဖြင့် ဖြစ်ပေါ်နေသော ညို့မှိုင်းမှိုင်း အဝန်းအဝိုင်းကို မျက်စိဖြင့် မြင်ရသကဲ့သို့ စိတ်ဖြင့် တွေ့မြင်လာတတ်သည်။ ဤကဲ့သို့ ဖြစ်ပေါ်လာသော နိမိတ်မျိုးကို ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ဟု ခေါ်ပါသည်။</p> <p>ထိုဥဂ္ဂဟနိမိတ်များ ဖြစ်ပေါ်လာသောအခါ ဝင်လေ ထွက်လေကို မရှူရှိုက်တော့ဘဲ ယင်း ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကိုပင် ကြည့်ရှု အာရုံပြု နေရမည်။ ဥဂ္ဂဟနိမိတ် ပျောက်သွားပါက ဝင်လေထွက်လေကို ပြန်၍ ရှုမှတ်ရမည်။ ယင်း ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကို အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် ကြည့်ရှုအာရုံပြုဖန်များသောအခါ ထိုဥဂ္ဂဟနိမိတ်ထက် လွန်စွာ သန့်ရှင်း စင်ကြယ်သော ပတ္တမြားရောင် ပုလဲရောင်ကဲ့သို့သော အဆင်း သဏ္ဌာန်ရှိသည့် အာရုံနိမိတ်များ ထင်မြင်လာသည်။ ထိုသို့ ထင်မြင်လာသော အာရုံနိမိတ်ကို ပဋိဘာဂနိမိတ်ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ထိုပဋိဘာဂနိမိတ် ဖြစ်ပေါ်လာသည့်အချိန်မှ စ၍ ယောဂီ၏ စိတ်သန္တာန်၌ ရှေးအခါက စိတ်တည်ငြိမ်မှု မရအောင် နှောင့်ယှက်တားဆီး ပိတ်ပင်တတ်သော နီဝရဏ (အနှောင့်အယှက်) တရားများ ကင်းစင်၍ ဥပစာရသမာဓိဘာဝနာ ဖြစ်လျက် နေပါတော့သည်။ နီဝရဏတရား .ကွာမှု၊ ဥပစာရသမာဓိဘာဝနာ ဖြစ်ပေါ်မှု၊ ပဋိဘာဂနိမိတ်ထင်မှု ၃-ပါးသည် တပြိုင်နက် တစ်ချက်တည်း ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-503 <hr> ဤဥပစာရဘာဝနာအဆင့်မှ ဝိပဿနာကူးလိုလျှင် ကူးနိုင်သည်။ (ဤသမာဓိကို အခြေခံ၍ ဝိပဿနာသို့ ဆက်လိုလျှင် အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ လက္ခဏာရေး သုံးပါးရှိရသည်။) ဈာန်လမ်းသို့ ဆက်လိုလျှင် အာနာပါနကို ဆက်လက်၍ အထပ်ထပ်ပွားများသည်ရှိသော် စိတ်၌ ထင်မြင်လျက်ရှိသော အာရုံနိမိတ်များ ကင်းကွာပြီး စိတ်အစဉ်လည်း စင်ကြယ်ကြည်လင်၍ လာပါတော့သည်။ ထိုအခါ ယောဂီ၏ စိတ်အစဉ်သည် . ငြိမ်သက် အေးကြည်၍ နှစ်သက်မှုပီတိလည်း ဖြစ်ပေါ်လာပါတော့သည်။ နှစ်သက်မှုပီတိ ဖြစ်ပေါ်လျှင် စိတ်ချမ်းသာမှုလည်း ဖြစ်ပေါ်လာပါတော့သည်။ . စိတ်ချမ်းသာမှု ဖြစ်လျှင် မတုန်မလှုပ် ငြိမ်သက် တည်ကြည်သော ကျောက်စာတိုင်ကဲ့သို့ ခိုင်မြဲသော စိတ်တည်ငြိမ်ခြင်း ဧကဂ္ဂတာ လည်းဖြစ်ပေါ်လာပါတော့သည်။ ထိုအခါ ဝိတက် ဝိစာရ ပီတိ သုခ ဧကဂ္ဂတာဟူသော ဈာန်အင်္ဂါ ၅-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ပထမဈာန် အပ္ပနာသမာဓိ ဖြစ်လာပါတော့သည်။</p> <p>ဤအပ္ပနာသမာဓိ ဖြစ်သည့်အခါမှ ... ဝိပဿနာကူးလျှင် အကျိုးအရှိဆုံး ဖြစ်ပါသည်။ ပထမဈာန်ကို ဝသီဘော် ငါးပါးဖြင့် ဆက်လက် ဆင်ခြင်ဝင်စားမှု အထပ်ထပ်ပြုလျှင် ... ဒုတိယဈာန်မှ အဘိညာဉ် စခန်းအထိ ပေါက်ရောက်နိုင်ပါသည်။</p> <h3>ပါဠိတော်နည်းအရ အားထုတ်ပုံ</h3> <p>ဝင်လေ ထွက်လေတို့၏ ထိမှုခိုက်မှု ထင်ရှားရာ၌ စိတ်ကို စွဲမြဲစွာ ထား၍ ရှုမှတ်သိရှိနေရမည်။ ဤသို့ ရှုမှတ်နေရာ၌ ထွက်သက်ဝင်သက်သည် ရှည်လျှင် ရှည်သည်ဟု သိရမည်။ တိုလျှင် တိုသည်ဟု သိရမည်။ ထွက်လေဝင်လေ ပြင်းမှု၊ ပျော့မှုကိုလည်း ရှည်မှု၊ တိုမှုဟု ခေါ်ပါသည်။</p> <p>အချုပ်အားဖြင့် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို အားထုတ်သော ယောဂီသည် အာရုံ အမျိုးမျိုးကို ယောက်ယက်ခတ်အောင် ပြေးသွားနေသော မိမိ၏စိတ်ရိုင်းကို ဝင်လေ ထွက်လေ ဟူသော ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံ၌သာ စွဲမြဲစွာသတိဖြင့် ဖွဲ့ချည်ထားရမည်။ ထိုအခါ စိတ်သည် ထွက်သက်ဝင်သက် ထိခိုက်မှု အာရုံတစ်ခု၌သာ စွဲမြဲတည်ရှိလာမည် ဖြစ်ပါသည်။ ဥပမာအားဖြင့် မယဉ်ပါးသော နွားငယ်မိုက်ကို ဆုံးမလိုသော ယောက်ျားသည် ခိုင်ခံ့သော ချည်တိုင်ကို စိုက်ထူ၍ ထိုတိုင်၌ မပြတ်နိုင်သော ကြိုးဖြင့် ချည်နှောင်ထားသောအခါ ... ထိုနွားငယ်သည် ရုန်း၍ အခြားသို့ ထွက်မသွားနိုင်ဘဲ ချည်တိုင်ရင်း၌သာ အိပ်ရသကဲ့သို့ ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-504 <hr> ဝင်လေထွက်လေ အရှည်အတို သိမှု၌ စွဲမြဲပိုင်နိုင်လာသောအခါ ဝင်လေ ထွက်လေတို့၏ ထိမှုခိုက်မှုနေရာဌာန၌ စိတ်ကို စွဲမြဲစွာထား၍ ဝင်လေထွက်လေ အရှည်အတိုသိမှုနှင့်တကွ ဝင်လေထွက်လေတို့၏ အစ အလယ် အဆုံး သုံးပါးစလုံးကို ထင်ရှားစွာသိအောင် အားထုတ်ရမည်။ ဝင်လေအစကား နှာသီးဖျား၊ အလယ်ကား ရင်ချိုင့် သို့မဟုတ် နှလုံး၊ အဆုံးကား ချက်တိုင်တည်း။ ထွက်လေအစကား ချက်တိုင်၊ အလယ်ကား ရင်ချိုင့်၊ (သို့မဟုတ်) သိုမဟုတ် နှလုံး၊ အဆုံးကား နှာသီးဖျားတည်း။ အချို့ယောဂီများ အစသာ ထင်သည်။ အချို့ အလယ်သာ ထင်သည်။ အချို့ အဆုံးသာ ထင်သည်။ ဤယောဂီ (၃)ဦး ပင်ပန်းသည်။ အချို့ ယောဂီကား အစ၊ အလယ် အဆုံး သုံးမျိုးစလုံး ထင်ရှားသဖြင့် မပင်မပန်း ရှိသည်။</p> <p>အဋ္ဌကထာနည်းအရ ဆိုလျှင် ထွက်လေဝင်လေကို အားထုတ်ရာ၌ ရေတွက်နည်းအရ ထွက်လေဝင်လေ တစ်မှ ငါးအထိ တစ်ဝါရ၊ နှစ်ဝါရ ထွက်လေဝင်လေ တစ်မှ ခြောက်အထိ . တစ်ဝါရ၊ ထွက်လေဝင်လေ တစ်မှ ခုနစ်အထိ တစ်ဝါရ၊ ထွက်လေဝင်လေ တစ်မှ ရှစ်အထိ တစ်ဝါရ၊ ထွက်လေဝင်လေ တစ်မှ ကိုးအထိ တစ်ဝါရ၊ ထွက်လေဝင်လေတစ်မှ တစ်ဆယ်အထိ တစ်ဝါရအားဖြင့် ခြောက်ဝါရ တင်ပြီး ရှုရန်ဖွင့်ပြပါသည်။</p> <p>ထိုသို့ ဝင်လေထွက်လေတို့၏ အစ အလယ် အဆုံး သုံးမျိုးစလုံးကို ထင်ထင်ရှားရှား သိမြင်သောအခါ ဝင်လေထွက်လေတို့ကို အာရုံပြု၍ ငြိမ်းချုပ်စေအံ့ဟု နှလုံးသွင်း၍ ဝင်လေထွက်လေတို့ကို ဖြည်းညင်းစွာ ရှူရှိုက်၍ အားထုတ်ရမည်။ အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို မသိမ်းဆည်းရမီ အခါ၌ ကရဇကာယသည် ရုန့်ရင်း ကြမ်းတမ်း၍ စိတ်သည်လည်း အလွန်ပင် ကြမ်းတမ်းလျက်ရှိသည်။ ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါးမငြိမ်မသက် ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းလျှင် ထွက်သက် ဝင်သက်လည်း ကြမ်းတမ်းသည်၊ အားကြီးသည်၊ များသည်။ ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ငြိမ်သက် အေးဆေးလျှင် ထွက်သက်ဝင်သက်လည်း တဖြည်းဖြည်း သိမ်မွေ့သွားတော့သည်။ တဖြည်းဖြည်း ငြိမ်းချမ်းသွားတော့သည်။</p> <p>ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ပူပန်ခြင်းများလျှင် ထွက်သက်ဝင်သက် ကြမ်းသည်၊ ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ပူပန်ခြင်းနည်းလျှင် ထွက်သက်ဝင်သက် သိမ်မွေ့သည်၊ ငြိမ်းချမ်းသည်၊ ချုပ်သည်။ ထိုအခါ ယောဂီသည် မိမိ၏ ဝင်လေထွက်လေ ရှိမှရှိပါ၏လောဟု ယုံမှားဖြစ်လာရသည်။ ဝင်လေထွက်လေတို့ တိုးထိသွားရာ နှာသီးဖျား၊ နှာသီးဝ၌ သတိကို မြဲမြံစွာ စိုက်ထားပြီး မှတ်သားသည့်အခါမှ ... ဝင်လေထွက်လေတို့ကို တွေ့ရှိလာရပါသည်။ ဆက်လက်ပွားများ အားထုတ်သောအခါ သမာဓိရင့်သန်လာပြီး ပဋိဘာဂနိမိတ်များလည်း ထင်ရှားပေါ်လာကာ နီဝရဏတရားများ ကင်းကွာပြီး ပထမဈာန်ကို ရရှိလာပါတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-505 <hr> <h3>အခန်း (၁၂)</h3> <h3>ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးဖြင့် တရားအားထုတ်ပုံ</h3> <h3>အာနာပါနအကျိုးဆက်</h3> <p>တစ်ပါးသောတရားကို ပွားများလျှင် လေးပါးသော တရားနှင့် ပြည့်စုံမည်။ လေးပါးသောတရားကို ပွားများလျှင် ခုနစ်ပါးသော တရားနှင့် ပြည့်စုံမည်။ ခုနစ်ပါးသောတရားကို ပွားများလျှင် နှစ်ပါးသော တရားနှင့် ပြည့်စုံမည်ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူခဲ့ပါသည်။ (မ-၃၊ ၁၂၄)</p> <p>တစ်ပါးသောတရားဟူသည် အာနာပါနတည်း။<br> လေးပါးသောတရားဟူသည် သတိပဋ္ဌာန်တရား လေးပါးတည်း။ ခုနစ်ပါးသောတရားဟူသည် ဗောဇ္ဈင်တရားတည်း။<br> နှစ်ပါးသောတရားဟူသည် ဝိဇ္ဇာနှင့် ဝိမုတ္တိတည်း။</p> <p>ထို့ကြောင့် အာနာပါန ကမ္မဋ္ဌာန်းတရား အားထုတ်သူများသည် အကျိုးဆက် အဖြစ်ဖြင့် သတိပဋ္ဌာန်တရား (၄)ပါးနှင့် ပြည့်စုံလာပြီး ယင်းသတိပဋ္ဌာန် တရား (၄)ပါးကို အဆက်မပြတ် ကျင့်ကြံပွားများလျှင် ဗောဇ္ဈင် (၇)ပါးနှင့် ပြည့်စုံပြီး ဝိဇ္ဇာဉာဏ်အလင်းပေါက်၍ ဝိမုတ္တိခေါ် လွတ်မြောက်မှုနယ်ပယ် နိဗ္ဗာန် စခန်းသို့ ပေါက်ရောက်နိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>သတိပဋ္ဌာန်တရား (၄)ပါး ဖြစ်ပေါ်ပုံ</h3> <p>အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို ပွားများရာ၌ နှာသီးဖျား၊ နှာသီးဝ၌ ဝင်လေ ... ထွက်လေ ထိခိုက်မှုကို သိနေလျှင် ကာယာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်နှင့် ပြည့်စုံလျက် ရှိနေပါသည်။ ထိုအခါ သတိပညာနှင့် ပြည့်စုံနေခိုက်ဖြစ်၍ အဘိဇ္ဈာ ဗျာပါဒ ခေါ်သော လောဘ, ဒေါသ ကိလေသာတို့ကို ပယ်သတ်ရန် အခါကောင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤသို့ ဝင်သက်ထွက်သက်ကို သိသိနေခိုက်၌ ယားယံမှု၊ နာကျင်မှု၊ ညောင်းညာမှု၊ တောင့်တင်းမှု စသော ဝေဒနာအမျိုးမျိုး ဖြစ်ပေါ်နေသည်ကို မခံနိုင် လောက်အောင် သိသိနေမည် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအခါ ဝေဒနာနုပဿနာ သတိပဋ္ဌာန်နှင့် ပြည့်စုံလျက် ရှိနေမည်ဖြစ်ပါသည်။ ဝေဒနာဖြစ်တိုင်း ဖြစ်တိုင်းကို<br> <br>စာမျက်နှာ-506 <hr> လိုက်မှတ်၍ သိနေသော ယောဂီသည် သတိပညာနှင့် ပြည့်စုံနေခိုက်ဖြစ်၍ အဘိဇ္ဈာ ဗျာပါဒခေါ်သော လောဘ ဒေါသ ကိလေသာတို့ကို ပယ်ဖျောက်နိုင်သော အခါကောင်းနှင့် ကြုံကြိုက်လျက် ရှိနေပါသည်။</p> <p>တဖန် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို သိသိနေခိုက်တွင် ကောင်းသောစိတ်များ မကောင်းသောစိတ်များ အမျိုးမျိုး ပေါ်နေမည်ဖြစ်ပါသည်။ ပေါ်တိုင်း ပေါ်တိုင်းကို လိုက်မှတ်၍ သိသိနေခြင်းကို စိတ္တာနုပဿနာနှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု ဆိုပါသည်။ ထိုအခါ သတိပညာနှင့် ပြည့်စုံခိုက်ဖြစ်၍ အဘိဇ္ဈာ, ဗျာပါဒ ခေါ်သော လောဘ, ဒေါသ ကိလေသာကို ပယ်ဖျောက်နိုင်သော အခါကောင်းဖြစ်ပါသည်။</p> <p>တဖန် ထွက်သက်ဝင်သက်ကိုပင် အနိစ္စအချက်နှင့် သိသိနေခြင်း သတိပညာနှင့် ပြည့်စုံမှုကြောင့် လောဘ, ဒေါသ ကိလေသာတို့ကို ပယ်ဖျောက်နိုင်သော အခါကောင်းဖြစ်ခြင်းတို့ကြောင့် ထိုယောဂီသည် ဓမ္မာနုပဿနာ သတိပဋ္ဌာန်နှင့် ပြည့်စုံလျက် ရှိနေပါတော့သည်။ (သံ-၃၊ ၂၈၂)</p> <h3>ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါး ဖြစ်ပေါ်ပုံ</h3> <p>ထွက်သက်ဝင်သက်ကို မူတည်၍ သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး ပွားများ ပြည့်စုံအောင် အားထုတ်ရာ၌ ပါဝင်သော ခန္ဓာကိုယ် ဖြစ်ပေါ်ချုပ်ပျောက်နေမှုများကို အမှတ်တမဲ့ မနေဘဲ အစဉ်မပြတ် တရစပ် ရှုမှတ်စောင့်ကြည့်နိုင်သော သတိရှိနေမှု သည်ပင် သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်နှင့် ပြည့်စုံနေသည်ဟု ဆိုပါသည်။</p> <p>ယင်းသို့ သတိနှင့် ပြည့်စုံလျက် မိမိသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်ချုပ်ပျောက်နေသည့် အဟုတ်ရှိ အမှန်ရှိနေသော သဘောတရားတို့ကို အဟုတ်သဘော အမှန်သဘော အတိုင်း သိအောင် ရွေးချယ်စိစစ် စူးစမ်းခြင်းသဘောကိုပင် ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင်နှင့် ပြည့်စုံနေသည်ဟု ဆိုပါသည်။ ဝိပဿနာဉာဏ်အမြင် ပညာစေတသိက်ကို ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင်ဟု ခေါ်ပါသည်။</p> <p>ယင်းသို့ ရွေးချယ်စိစစ် စူးစမ်းလျက် အဆက်မပြတ် တရစပ်ဖြစ်အောင် မတွန့်ဆုတ်ဘဲ ကျင့်ဆောင်အားထုတ် ပြုလုပ်ခြင်းကိုပင် ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင်နှင့် ပြည့်စုံ သည်ဟု ဆိုပါသည်။</p> <p>အဟောင်းအသစ် အလျော့အတင်း အကပ်အခွာ မရှိ ပိပိရိရိ အညီအမျှ အားထုတ်၍ ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ပီတိ (နှစ်သိမ့်အားရခြင်း)ကိုပင် ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင်နှင့် ပြည့်စုံသည်ဟု ဆိုပါသည်၊ “နှစ်သိမ့်အားရ” ဆိုသော်လည်း မည်သည့်အတွယ်<br> <br>စာမျက်နှာ-507 <hr> (က) ကသစ်ဝိုင်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း<br> (ခ) ဝေဘူဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း<br> (ဂ) အနာဂါမ်ဆရာသက်ကြီး၏ ဝိပဿနာရှုနည်း<br> (ဃ) ညောင်လွန်တောရဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း<br> (င) ရွှေဥဒေါင်းတောင်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</p> <h3>အခန်း (၁၆)</h3> <h3>ကြည်ညိုဖွယ်ရာ အရိယာများ</h3> <p>(က) လူဝတ်ကြောင် ယောက်ျားအရိယာများ<br> (ခ) လူဝတ်ကြောင် မိန်းမအရိယာများ<br> (ဂ) ရဟန်းယောက်ျားအရိယာများ<br> (ဃ) အမျိုးသမီးထေရီများ</p> <h3>နောက်ဆက်တွဲ</h3> <p>ဝေါဟာရ ရှင်းလင်းချက်<br> မှတ်သားဖွယ် အက္ခရာစဉ်<br> <br>စာမျက်နှာ-508 <hr> မှတ်သောအခါ၌ မှတ်စဉ်ကို မရိပ်မိ၍ မှတ်ပုံအချိုးအစား မကျသေးမီအခါ မေ့နေသည်က များတတ်ပါသည်။ ဤသို့ မေ့နေလျှင် မေ့သည်ဟု မှတ်ပါ။ မှတ်ပုံ မှတ်စဉ်ကို ရိပ်မိသောအခါ မေ့မှုနည်းပါး၍ မှတ်မိသည်က များလာပါလိမ့်မည်။ အမှတ်စိပ်လာလျှင် အသိဉာဏ်လည်း စိပ်၍ လာမည်။ အမှတ်ကျဲလျှင် အသိဉာဏ်လည်း ကျဲနေမည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဖြစ်ပေါ်လာသော အမူအရာသည် တန့်ရပ်နားနေခြင်းမရှိ၍ အမှတ်ကလည်း ဆိုင်းရပ်မနေဘဲ ဖြစ်ပေါ်လာတိုင်းသော အမူအရာကို မလစ်လပ်ရအောင် အမြဲ မှတ်နေရမည်။ အမှတ်များနိုင်လျှင် သာ၍ ကောင်းသည်။ ၂-မျိုး ၃-မျိုး စသော အမူအရာကို တစ်ခါတည်း ရောမမှတ်ရ။ ထင်ရှားရာကိုသာ တစ်ခုစီ တစ်ခုစီ အစဉ်အတိုင်း မှတ်ရမည်။ တစ်ခုစီသာ မှတ်သော်လည်း အမှတ် စိပ်လာသော အခါ အမူအရာ ၂-ခု ၃-ခုကိုလည်း တစ်ခါတည်း သိလာတတ်ပါသည်။</p> <p>အဋ္ဌကထာ၌ သွားသည် အိပ်သည် စသည်များကို “သွားတယ် .. အိပ်တယ်” စသည်ဖြင့် သိခြင်းမျိုးကို “ခွေးသိ ဝက်သိ” ဟု ဆိုပါသည်။ ခွေးဝက်တို့၏ သိခြင်း သည် မှတ်၍ သိသည်မဟုတ်၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်သူမှာ မှတ်၍ သိလာရသည်။ သိခြင်း အမည်တူသော်လည်း သိပုံသဘောများမှာ လွန်စွာ ကွဲပြားခြားနား ပါပါသည်။</p> <p>၎င်းအပြင် ဣရိယာပထပဗ္ဗကို နှလုံးသွင်းသော အရာတွင် ပါဠိတော်၌ သွားလျှင် “သွားတယ်” ဟု သိလာ၍ အဋ္ဌကထာ၌မူ သွားသောအခါ “စိတ္တဇဝါယောဓာတ်ကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်အရိုးစုကြီး လှုပ်ရှားသွားသည်” ဟု ဖွင့်ပြပါသည်။ ထို ၂-မျိုး တို့တွင် သုဒ္ဓဝိပဿနာ ယောဂီသည် ပါဠိတော်နည်း အတိုင်းသာ အားထုတ်အပ် ပါပါသည်။ အဋ္ဌကထာဆရာသည် ဓာတ်ကမ္မဋ္ဌာန်း အရာကိုသာ ဖွင့်ပြတော်မူပါသည်။</p> <h3>ဆောင်ပုဒ်</h3> <p>ဖြစ်အောင်လည်း မပြုနှင့် ပျက်အောင်လည်း မပြုနှင့်<br> ဖြစ်အောင်ပြုက လောဘ<br> ပျက်အောင်ပြုက ဒေါသ<br> ဖြစ်တိုင်းပျက်တိုင်းကို မသိက မောဟ။<br> <br>စာမျက်နှာ-509 <hr> <h3>အဓိပ္ပာယ်ကား</h3> <p>မှတ်သိသောအခါ အမူအရာဖြစ်ပေါ်လာအောင် ပြုခြင်း၊ မိမိစိတ်က ဘယ်လို ဖြစ်အောင် ကြံစည်ခြင်းများ မရှိစေနှင့်၊ ဤသို့ ဖြစ်ပေါ်လာအောင် လုံ့လ ပယောဂပြုခြင်း, ကြံစည်ခြင်းများသည် လောဘဖြစ်သည်။ ဖြစ်ထွန်းပေါ်ပေါက် လာသော အမူအရာကို မိမိစိတ်ဖြင့် ကြံဖန်၍ ပျက်စီးအောင်လည်း မပြုပါနှင့်၊ ဖြစ်ပေါ်လာသော အမူအရာများကို ပျက်စီးအောင် ကြံစည်ပြုလုပ်ခြင်းသည် ဒေါသ ဖြစ်သည်။ အမူအရာ စသည်တို့ ဖြစ်ပျက်နေသည်ကို မသိလျှင် မောဟဖြစ်သည်။ လုံ့လ ပယောဂ မပြုလုပ် မကြံစည်ဘဲ အလိုအလျောက် ပေါ်ပေါက်လာသော အမူအရာကိုသာ မှတ်နေရမည်။ ဤသို့ မှတ်လျှင် အဖြစ်အပျက် သဘောများကို ထင်ထင်ရှားရှား သိလာလိမ့်မည်။</p> <h3>ဝိပဿနာဟူသည်</h3> <p>ဝိပဿနာအလုပ်ဟူသည် ရုပ်နာမ်အမူအရာတို့၏ အဖြစ်အပျက်ကို သိအောင် အားထုတ်ရသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ကြံစည်၍ ဖြစ်သည်ကို သိခြင်း၊ ကြံစည်၍ ပျက်သည်ကို သိခြင်း၊ ဤသို့ သိခြင်းမျိုးကို ဝိပဿနာဟု မဆိုရ။ အကြောင်း အားလျော်စွာ မကြံစည်ဘဲ ဖြစ်ပေါ်လာသည်ကို သိခြင်း၊ ပျက်သွားသည်ကို သိခြင်း၊ ဤသို့ သိခြင်းမျိုးကိုသာ ဝိပဿနာဟု ဆိုပါသည်။</p> <p>ဥပမာ - လယ်ကတွတ်ပေါက်၌ ငါးကို စောင့်သော ဗျိုင်းသည် ငါးပေါ်လာအောင် မကြံစည်၊ ပေါ်လာသည်ကို ပျောက်သွားအောင်လည်း လုံ့လ မပြုဘဲ ပေါ်လာသော ငါးကိုသာ မိအောင် ဖမ်းသည်။ ထို့အတူ ဖြစ်ပေါ်လာသော ရုပ်နာမ်အမူအရာအတိုင်း သွားခြင်း ရပ်ခြင်း စသည်ကို “သွားတယ် ရပ်တယ်” စသည်ဖြင့် မှတ်ရမည်။ ဤသို့မှတ်လျှင် မှတ်သောအမူအရာ ရုပ်နာမ်မျှကိုသာ သိ၍ လောဘ ဒေါသ မောဟတို့ မဝင်နိုင်ဘဲ အဖြစ်အပျက်ကိုသာ သိသော ဝိပဿနာပညာဖြစ်လျက် ရှိသည်။</p> <h3>လက်တွေ့ ဣရိယာပုတ် ၄-ပါးဖြင့် တရားအားထုတ်ပုံ</h3> <p>အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းပုံအခန်း၌ ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း နှာသီးဖျား နှာသီးဝ၌ ထွက်သက်ဝင်သက် ထိခိုက်မှုကို ထင်ထင်ရှားရှား သိရှိအောင် ရှုပွား၍ ဥပစာရဘာဝနာအဆင့်၊ သို့မဟုတ် အပ္ပနာဘာဝနာ အဆင့်သို့ ရောက်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-510 <hr> အခါ သတိပဋ္ဌာန်တရားဖြင့် ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်းဘက်သို့ ဦးလှည့်ပြီး ကူးပြောင်း ရမည်။ အချို့လည်း အာနာပါနကို သမာဓိရရုံသာ ရှုမှတ်ပြီး ကူးကြပါသည်။</p> <p>ထွက်သက်ဝင်သက် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းတရားကို ရှုပွားနေစဉ် စိတ်ကူးလျှင် စိတ်ကူးသည်ဟုမှတ်၊ စဉ်းစားလျှင် စဉ်းစားသည်ဟုမှတ်၊ ဆင်ခြင်လျှင် ဆင်ခြင်သည်ဟုမှတ်၊ စိတ်သွားလျှင် သွားသည်ဟုမှတ်၊ တနေရာသို့ စိတ်ရောက်လျှင် ရောက်သည်ဟုမှတ်၊ စိတ်ကူးထဲ၌ တစုံတရာကို မြင်လျှင် မြင်သည်ဟုမှတ်၊ ထိုအမြင် ပျောက်သွားလျှင် ပျောက်သည်ဟုမှတ်၊ စိတ်ကူးထဲ၌ တစုံတယောက်နှင့် စကားပြောနေလျှင် ပြောသည်ဟု မှတ်၊ ဤသို့ မှတ်ပြီးနောက် ထွက်သက် ဝင်သက်ကိုပင် ပြန်လည် ရှုမှတ်နေရမည်။</p> <p>ဤသို့ မှတ်နေစဉ် တံတွေးမျိုချင်လျှင် မျိုချင်သည်ဟုမှတ်၊ မျိုလျှင် မျိုသည်ဟု မှတ်၊ ထွေးချင်လျှင် ထွေးချင်သည်ဟု မှတ်၊ ထွေးလျှင် ထွေးသည်ဟု မှတ်ပြီးလျှင် ထွက်သက် ဝင်သက်ကိုပင် မှတ်နေကျအတိုင်း ပြန်မှတ်ပါ။ ဤသို့ မှတ်နေစဉ် ခေါင်းငုံ့လိုလျှင် ငုံ့ချင်သည်ဟု မှတ်၊ ငုံ့ဆဲ၌ ရွေ့တိုင်း ရွေ့တိုင်း ငုံ့သည် ငုံ့သည်ဟုမှတ်။ မမြန်စေရ၊ ဖြည်းဖြည်းငုံ့ပါ။ ခေါင်းမော့ချင်လျှင် မော့ချင်သည်ဟုမှတ်၊ မော့ဆဲ၌ ရွေ့တိုင်း ရွေ့တိုင်း မော့သည် မော့သည်ဟုမှတ် ဖြည်းဖြည်းမော့ပါ။ ပြီးလျှင် ထွက်သက်ဝင်သက်ကိုပင် ပြန်မှတ်ပါ။</p> <p>ဤသို့ မှတ်နေစဉ် တနေရာ၌ ညောင်းမှု လွန်ကဲထင်ရှားလာလျှင် ထိုညောင်းမှုကိုသာ စူးစိုက်၍ ညောင်းသည် ညောင်းသည်ဟု မနှေးမမြန် မှန်မှန်ပိုင်း၍ မပြတ်မှတ်ပါ။ ထိုညောင်းမှုသည် တဖြည်းဖြည်း သေးသိမ်ကာ ကွယ်ပျောက်၍လည်း သွားတတ်သည်။ မခံသာအောင် လွန်ကဲ၍လည်း လာတတ်သည်။ မခံသာ၍ ပြုပြင်လိုလျှင် ထိုစိတ်ကို ပြင်ချင်သည်ဟု မှတ်၍ ပြင်ချင်သော ကိုယ်အမူအရာကိုလည်း ခေါ်နေကျအတိုင်းပင် ဆက်၍ မှတ်ပါ။</p> <p>ဥပမာ- ခြေလက်တို့ကို ကြွချင်လျှင် ကြွချင်သည်ဟု မှတ်၊ ကြွလျှင် ရွေ့တိုင်း ရွေ့တိုင်း ကြွသည် ကြွသည်ဟုမှတ်၊ မမြန်စေရ၊ ဖြည်းဖြည်းပြင်ပါ။ တနေရာ၌ ထိလျှင် ထိသည်ဟု မှတ်။ ဤသို့ ပြုပြင်ပြီးသောအခါ၌ ဖြစ်စေ၊ မှတ်နေရင်း အလိုလို အညောင်းပျောက်သွားသော အခါ၌ဖြစ်စေ ထွက်သက်ဝင်သက်ကိုပင် မှတ်နေကျအတိုင်း မပြတ် ပြန်မှတ်ပါ။ တနေရာမှ ပူမှု ထင်ရှားလာလျှင်လည်း ထိုပူမှုကိုသာ စူးစိုက်၍ ပူသည် ပူသည်ဟု မနှေးမမြန် မှန်မှန်ပိုင်း၍ မပြတ် မှတ်ပါ၊ မှတ်နေရင်း ပူမှုပျောက်သွားလျှင် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို ပြန်မှတ်ပါ။ ပူမှုလွန်ကဲလာ၍ ပြုပြင်လိုလျှင် ပြင်ချင်သည်ဟု မှတ်ပြီး ပြင်ချင်သော ကိုယ်<br> <br>စာမျက်နှာ-511 <hr> အမူအရာများကိုလည်း ကြွချင်သည်, ကြွသည် ကြွသည် စသည်ဖြင့် ရှေ့နည်းအတိုင်း မလစ်လပ်အောင် မှတ်၍ တဖြည်းဖြည်းပြင်ပါ။ ပြီးဆုံးလျှင် ထွက်သက်ဝင်သက်ကိုပင် မပြတ်ဆက်မှတ်ပါ။</p> <p>တနေရာ၌ ယားမှုပေါ်ပေါက်လာလျှင် ထိုယားမှုကိုသာ စူးစိုက်၍ ယားသည် ယားသည်ဟု မနှေးမမြန် မှန်မှန် ပိုင်း၍ ပိုင်း၍ မပြတ်မှတ်၊ မှတ်နေရင်း အယားပျောက်သွားလျှင် ထွက်သက် ဝင်သက်ကိုပင် ပြန်မှတ်၊ မခံသာ၍ အယားဖျောက်လိုလျှင် ဖျောက်ချင်သည်ဟု, ကုတ်ချင်သည်ဟုမှတ်၊ လက်ကို ကြွလိုလျှင် ကြွချင်သည်, ကြွလျှင် ကြွသည်ဟုမှတ်၊ ဖြည်းဖြည်းကြွပါ။ ယားသည့်နေရာနှင့် ထိလျှင် ထိသည်ဟု မှတ်၊ ကုတ်တိုင်းကုတ်သည်ဟု မှတ်၊ ရပ်လိုလျှင် ရပ်ချင်သည်ဟု မှတ်၊ လက်ကို ပြန်ချလိုလျှင် ချချင်သည်ဟု မှတ်၊ ချသောအခါ ချသည်ဟု မှတ်၊ အောက်၌ ထိလျှင် ထိသည်ဟုမှတ်၊ ပြီးလျှင် ထွက်သက်ဝင်သက်ကိုပင် ပြန်မှတ်ပါ။</p> <p>ကိုယ်ထဲ၌ နာကျင်မှုစသော မခံသာသောဝေဒနာ တစုံတရာပေါ်လာလျှင် ထိုမခံသာမှုကိုသာ စူးစိုက်၍ နာသည် နာသည်ဟု, ကျင်သည် ကျင်သည်ဟု, ကိုက်သည် ကိုက်သည်ဟု, အောင့်သည် အောင့်သည်ဟု, မောသည် မောသည်ဟု မူးသည် မူးသည်ဟု စသည်ဖြင့် ခေါ်နေကျအတိုင်း မနှေးမမြန် မှန်မှန် ပိုင်း၍ ပိုင်း၍ မှတ်ပါ၊ ထိုဝေဒနာသည် မှတ်နေရင်း ပျောက်၍လည်း သွားတတ်သည်။ တိုး၍လည်း လာတတ်သည်။ မလျှော့ဘဲ အတင်းမှတ်နေလျှင် ပျောက်တတ်သည်သာ များပါသည်။ သို့ရာတွင် မမှတ်နိုင်လောက်အောင် မခံသာမှု လွန်ကဲလာလျှင်ကား ထိုဝေဒနာကို ဆက်၍ နှလုံးမသွင်းပါနှင့်၊ မှတ်နေကျ ထွက်သက် ဝင်သက်ကိုသာ အထူးဂရုပြု၍ မပြတ်မှတ်ပါ။</p> <p>အချို့သူများမှာ သမာဓိအရှိန်တက်လျက် အမှတ်ကောင်းနေခိုက် အလွန်မခံသာသော ဝေဒနာ ပေါ်လာတတ်သည်။ ရင်ပတ်၌ လေလုံးကြီးဆောင့်တက် လာသကဲ့သို့ ထင်ရတတ်သည်။ အသားထဲ၌ ဓားချွန်ဖြင့် ထိုးလိုက်သကဲ့သို့ နာတတ်သည်။ တစ်ကိုယ်လုံး ပူလောင်နေသကဲ့သို့လည်း ထင်ရတတ်သည်။ အပ်ဖျားဖြင့် ထိုးသကဲ့သို့ မျိုးတိုးမျက်တက်လည်း ဖြစ်နေတတ်သည်။ ပိုးကောင်ကလေးများ အနှံ့ တက်နေသကဲ့သို့ ရိုးရိုးရွရွလည်း ဖြစ်နေတတ်သည်။ အလွန်ယားခြင်း၊ ကိုက်ခြင်း၊ ချမ်းအေးခြင်းများလည်း ဖြစ်တတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-512 <hr> ထိုသို့ ဖြစ်လာသည်ကို ကြောက်သောကြောင့် မမှတ်ဘဲ နေလိုက်လျှင် ချက်ချင်းပင် ထိုဝေဒနာ ပျောက်သွားတတ်သည်။ တဖန် မှတ်၍ အရှိန်ကောင်း လာပြန်လျှင် ထိုဝေဒနာ ပေါ်မြဲ ပေါ်လာပြန်သည်။ ဤသို့သော ဝေဒနာမျိုးကို တွေ့လျှင် မကြောက်ပါနှင့်၊ ရောဂါလည်း မဟုတ်၊ ကြီးကျယ်သော ဝေဒနာလည်း မဟုတ်ပါ။ ကိုယ်ထဲ၌ ရှေးကပင် ဖြစ်လျက်ရှိနေသော သာမန်ဝေဒနာမျှသာ ဖြစ်ပါသည်။ မမှတ်ဘဲ နေစဉ်၌ ယင်းဝေဒနာများထက် ထင်ရှားသော အာရုံများ ရှိနေသည့်အတွက် ယင်းဝေဒနာများ မထင်ပေါ်ဘဲ မြုပ်ကွယ်နေခြင်းဖြစ်ပါသည်။</p> <p>အမှတ်ကောင်းစဉ်၌ မြုပ်ကွယ်နေသော ထိုဝေဒနာများသည် သမာဓိ တည်ကြည်မှုကြောင့် တရားသဘောအတိုင်း ထင်ရှား ပေါ်လာပါသည်။ ထိုပေါ်လာသော ဝေဒနာကိုသာ စူးစိုက်၍ လွန်မြောက်အောင် မှတ်ပါ။ မှတ်သည့်အတွက် တစုံတရာ ဘာမျှ နစ်နာခြင်း မဖြစ်နိုင်ပါ။ မမှတ်ဘဲ ရပ်နား ရပ်နားနေလျှင်ကား နောင်အခါ၌လည်း မှတ်တိုင်း မှတ်တိုင်း ထိုမျှလောက် သမာဓိကောင်းလာလျှင် ထိုဝေဒနာမျိုးနှင့် တွေ့၍တွေ့၍သာ နေတတ်ပါသည်။ မလျော့သော လုံ့လဖြင့် အတင်းမှတ်နေလျှင်ကား မကြာမီအတွင်း၌ ယူပစ်လိုက် သကဲ့သို့ ထိုဝေဒနာ ပျောက်ကင်းသွားမည်ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအခါမှ စ၍ ထိုဝေဒနာမျိုး တဖန် မဖြစ်ပေါ်တော့ဘဲ ငြိမ်းသွားတတ်ပါသည်။</p> <p>ကိုယ်ကို ယိမ်းချင်လျှင် ယိမ်းချင်သည်ဟုမှတ်၊ ယိမ်းဆဲ၌ ယိမ်းသည်, ယိမ်းသည် ဟုမှတ်။ အချို့ မှတ်နေကြအတိုင်း မှတ်နေစဉ် အလိုလို ယိမ်းနေတတ်သည်။ မကြောက်ပါနှင့်၊ ယိမ်းအောင်လည်း စိတ်ကို အားမပေးနှင့်၊ မှတ်လျှင် ပျောက် သွားမည်ဟု ယုံကြည်စိတ်ချပြီး ထိုယိမ်းမှုကို အထူးစူးစိုက်၍ ယိမ်းသည် ယိမ်းသည်ဟု မနှေးမမြန် မှန်မှန် ပိုင်း၍မှတ်၊ အလွန် ယိမ်းလာလျှင်ကား တိုင် နံရံ စသည်တို့ကို မှီ၍ဖြစ်စေ၊ အိပ်၍ဖြစ်စေ မှတ်ပါ၊ မကြာမီ ထိုယိမ်းမှု အလျှင်းပျောက်သွားမည်။ တုန်မှုဖြစ်လာလျှင်လည်း နည်းတူမှတ်ပါ။</p> <p>အမှတ်ကောင်းနေစဉ် ဖျဉ်းကနဲ ဖျဉ်းကနဲ ကြက်သီးထတတ်သည်။ မကြောက်ပါနှင့်၊ တရားသဘောအတိုင်း ပီတိဖြစ်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ တစုံတရာအသံကို ကြားရသောကြောင့်လည်း ဖျတ်ခနဲ လန့်တတ်သည်။ မကြောက်ပါနှင့်၊ သမာဓိအရှိန် ကောင်းလာသည့်အတွက် ဖဿဒဏ်ပြင်းပြပုံကို ထင်ရှား သိလာခြင်းသာ ဖြစ်ပါသည်။ လက်ခြေ ကိုယ်အင်္ဂါတို့ကို ပြုပြင်လိုတိုင်း ပြင်လိုသည့် စိတ်ကိုမှတ်၊ ပြင်သည့် ကိုယ်အမူအရာ ဟူသမျှကိုလည်း ခေါ်နေကျအတိုင်း ပိုင်း၍ပိုင်း၍ မှတ်ပါ၊ မမြန်စေနှင့်၊ ဖြည်းဖြည်းပြင်ပါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-513 <hr> ရေသောက်ချင်လျှင် သောက်ချင်သည်ဟုမှတ်၊ ထ-ရန် ကြံလျှင် ထ-ချင်သည်ဟုမှတ်၊ ထ-ရန် ပြုပြင်သော ခြေလက်ကိုယ်အမူအရာများကို ခေါ်နေကျအတိုင်းမှတ်၊ တရွေ့ချင်း ပေါ့ပါးပြီး ကြွတက်လာသော ကိုယ်ကို စူးစိုက်၍ ထသည် ထသည်ဟု မှတ်လျက် ဖြည်းဖြည်းထပါ။ စန့်စန့် ရပ်မိသော အခါ၌ ရပ်သည် ရပ်သည်ဟု မှတ်၊ လှမ်းကြည့်လျှင် ကြည့်သည်, မြင်သည်ဟု မှတ်၊ သွားလိုလျှင် သွားချင်သည်ဟု မှတ်၊ သွားဆဲ၌ ခြေလှမ်းတိုင်း ခြေလှမ်းတိုင်း လှမ်းသည် လှမ်းသည်ဟု ဖြစ်စေ၊ ညာလှမ်းသည် ဘယ်လှမ်းသည်ဟု ဖြစ်စေ မှတ်၊ ခြေကြွသည်မှ စ၍ ချသည့်တိုင်အောင် ခြေလှမ်းရာတွင် သိလျက်ရှိပါစေ ဖြည်းဖြည်းသွားသည့်အခါ, စင်္ကြံသွားသည့်အခါများ၌ ခြေတစ်လှမ်း တစ်လှမ်းတွင် ကြွသည်, လှမ်းသည်ဟု ဖြစ်စေ၊ ကြွသည်, ချသည်ဟု ဖြစ်စေ၊ လှမ်းသည် ချသည်ဟုဖြစ်စေ နှစ်ချက်စီ နှစ်ချက်စီ မှတ်ပါ၊ ထိုနှစ်ချက်မှတ်ကို ပိုင်နိုင်သောအခါ တစ်လှမ်း တစ်လှမ်း၌ ကြွသည်, လှမ်းသည်, ချသည်ဟု သုံးချက်စီ မှတ်ပါ။</p> <p>ရေအိုးစသည်တို့ကိုကြည့်လျှင် ကြည့်သည်, မြင်သည်ဟုမှတ်၊ ရပ်လျှင် ရပ်သည် ဟုမှတ်၊ ရေခွက်ဆီသို့ လက်လှမ်းလျှင် လှမ်းသည်ဟုမှတ်၊ ခွက်နှင့်ထိလျှင် ထိသည်ဟု မှတ်၊ ကိုင်လျှင် ကိုင်သည်ဟု မှတ်၊ ရေခပ်လျှင် ခပ်သည်ဟု မှတ်၊ ရေခွက်ယူလာဆဲ၌ ယူသည်, ယူသည်ဟုမှတ်၊ နှုတ်ခမ်း၌ ထိလျှင် ထိသည်ဟုမှတ်၊ အေးလျှင် အေးသည်ဟု မှတ်၊ သောက်ဆဲ၌ သောက်သည်, မျိုသည်ဟု မှတ်၊ လည်ချောင်းထဲ ဝင်ဆဲ၌ လည်ချောင်းထဲ ဝမ်းထဲ၌ အေးအေး သွားသည်ကို အေးသည်, အေးသည်ဟုမှတ်၊ ရေခွက်ကို ပြန်ထားဆဲ၌ ထားသည်, ထားသည် ဟုမှတ်၊ လက်ကို အောက်သို့ ချလျှင် ချသည်, ချသည်ဟုမှတ် ကိုယ်၌ ထိလျှင် ထိသည်ဟု မှတ်၊ ပြန်၍ လှည့်လိုလျှင် လှည့်ချင်သည်ဟု မှတ်၊ လှည့်လျှင် လှည့်သည်ဟုမှတ်၊ သွားပြန်လျှင် မှတ်မြဲပင်မှတ်၍ သွားပါ။ ရပ်လိုလျှင် ရပ်ချင်သည်, ရပ်သည်ဟုမှတ်၊ အတန်ကြာကြာ ရပ်နေလျှင် ထွက်သက် ဝင်သက်ကို ပြန်မှတ်ပါ၊ ထိုင်ရန် ကြံလျှင် ထိုင်ချင်သည်ဟုမှတ်၊ ထိုင်မည့်နေရာသို့ သွားလျှင် မှတ်မြဲပင်မှတ်ပါ။ ရောက်လျှင် ရောက်သည်ဟုမှတ်၊ လှည့်လျှင် လှည့်သည်ဟုမှတ်၊ ထိုင်မည်ဟုကြံလျှင် ထိုင်ချင်သည်ဟုမှတ်၊ ထိုင်ဆဲ၌ တရွေ့ရွေ့ချင်း လေးလေးပြီး ကျသွားသောကိုယ် စူးစိုက်၍ ထိုင်သည်, ထိုင်သည်ဟုမှတ်၊ ဖြည်းဖြည်းထိုင် ထိုင်ခါစ၌ ခြေလက်ပြုပြင်မှုများရှိမည်။ ၎င်းတို့ကို ခေါ်နေကျအတိုင်းမှတ်၊ အထူး မှတ်ရန် မရှိလျှင် ထွက်သက် ဝင်သက်ကို မှတ်နေကျအတိုင်း မပြတ်မှတ်ပါ။<br> <br>စာမျက်နှာ-514 <hr> လှဲအိပ်လိုလျှင် လှဲချင်သည်ဟု ဖြစ်စေ၊ အိပ်ချင်သည်ဟု ဖြစ်စေ မှတ်၊ လှဲရန် ပြုပြင်သော လက် ခြေ ကိုယ် အမူအရာတို့ကို ကြွသည်, ဆန့်သည်, ထောက်သည် စသည်ဖြင့် မှတ်၊ လှဲအိပ်လိုက်သော အခါ တရွေ့ရွေ့ လဲကျသွားသော ကိုယ်ကို စူးစိုက်၍ လှဲသည် လှဲသည်ဟု ဖြစ်စေ၊ အိပ်သည် အိပ်သည်ဟု ဖြစ်စေ မှတ်၊ ခေါင်းအုံး, အိပ်ရာတို့၌ ထိမှုကို ထိသည် ထိသည်ဟုမှတ်၊ လှဲခါစ၌ လက်ခြေ ကိုယ် ရွေ့လျားပြုပြင်မှုများကိုလည်း မှတ်လျက် တဖြည်းဖြည်း ပြုပြင်ပါ။ မှတ်ရန် အထူးမရှိသောအခါ ထွက်သက်ဝင်သက်ကို မပြတ်မှတ်ပါ။</p> <p>ဤသို့ မှတ်နေစဉ် ညောင်းမှု ပူမှု နာကျင်မှု ယားမှု စသော ဝေဒနာ အထူးများဖြစ်ပေါ်လာလျှင် ထိုဝေဒနာကို စူးစိုက်၍ ထိုင်စဉ်ကနည်းအတိုင်းပင် မှတ်ပါ။ တံတွေးမျိုမှု ထွေးမှု စိတ်ကြံစည်မှု စဉ်းစားမှုတို့ကိုလည်း နည်းတူပင် မှတ်ပါ။ ဘယ်ညာအစောင်း ပြောင်းလိုသောအခါ, လက်ခြေကွေးဆန့်လိုသော အခါ စသည်တို့၌လည်း ဖြစ်ပေါ်သော ထိုထိုစိတ်အကြံကို မှတ်၍ ပြုပြင်မှုများ ကိုလည်း မလစ်လပ်အောင် မှတ်ပါ။ အထူးမရှိသော အခါများ၌ ထွက်သက် ဝင်သက်ကို မပြတ်မှတ်ပါ။</p> <p>အိပ်ချင်လာလျှင် အိပ်ချင်သည်, အိပ်ချင်သည်ဟု မှတ်၊ မှေးလာလျှင် မှေးသည်, မှေးသည်ဟု မှတ်၊ ဘာဝနာရင့်လာသောအခါ ဤသို့ မှတ်လိုက်လျှင် အိပ်ချင်မှု ကင်းလျက် တစ်ဖန် ကြည်လင်လာတတ်သည်။ ထိုအခါ ကြည်သည် ကြည်သည်ဟု မှတ်ပြီးလျှင် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို မှတ်နေကျအတိုင်း မှတ်ပါ။ အိပ်ချင်စိတ် မပြေသော်လည်း အမှတ်ကိုလွှတ်၍ မအိပ်ရ၊ မအိပ်ဘဲ တစ်မှတ်ထဲ မှတ်နေမည်ဟု ရည်ရွယ်လျက် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို မှတ်နေကျအတိုင်း မပြတ် မှတ်နေရမည်။ ကိုယ်ပင်ပန်းလာလျှင် ဤသို့ မှတ်နေဆဲမှာပင် တဖြည်းဖြည်း မှေးလျက် အိပ်ပျော်သွားလိမ့်မည်။</p> <p>အိပ်ပျော်သည်ဟူသည်မှာ ဘဝင်စိတ်သက်သက်မျှ ကြာမြင့်စွာ ဖြစ်နေခြင်းပင်တည်း၊ ဘဝင်စိတ် ဟူသည်မှာလည်း ဘဝ၌ အစစွာ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သောစိတ်၊ နောက်ဆုံး သေသော စုတိစိတ်တို့နှင့် အလားတူသော စိတ်တည်း၊ ထို့ကြောင့် အလွန် သိမ်မွေ့သည်၊ မည်သည်ကို အာရုံပြုနေသည်ဟူ၍ပင် မသိနိုင်၊ နိုးနေစဉ်မှာလည်း မြင်မှုနှင့် စိတ်ကူးမှု၊ ကြားမှုနှင့် စိတ်ကူးမှု စသည်တို့၏ အကြား အကြား၌ ထိုဘဝင်စိတ် ဖြစ်ပေါ်သေးသည်။ သို့သော်လည်း ကြာမြင့်စွာ မဖြစ်ရသောကြောင့် ယင်းဘဝင်စိတ် ဖြစ်သည်ကို ထင်ရှားမသိရ။ အိပ်ပျော်ဆဲ၌ကား ကြာမြင့်စွာ ဖြစ်ရသောကြောင့် ထင်ရှားသိရသည်။ သို့သော်လည်း မည်သည်ကို အာရုံပြုနေသည်၊ မည်သို့ဖြစ်နေသည်ဟူ၍ကား မသိရ။ ထို့ကြောင့် အိပ်ပျော်ခိုက်၌ မမှတ်ရပြီ မှတ်ရန်လည်း မစွမ်းနိုင်ပြီ။<br> <br>စာမျက်နှာ-515 <hr> နိုးသောအခါ၌ကား ၎င်းနိုးသော စိတ်ကို နိုးသည်ဟုမှတ်၊ အားထုတ်ခါစ၌ နိုးစိတ်ကို မှတ်သိနိုင်ခဲသည်။ နိုးစစိတ်ကို မမှတ်နိုင်သေးလျှင် သတိရသောအခါမှ စ၍ ပေါ်ရာပေါ်ရာကို မပြတ်မှတ်ပါ။ စဉ်းစားနေလျှင် စဉ်းစားသည်ဟု မှတ်ပါ၊ ၎င်းနောက် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို ဆက်၍ မှတ်ပါ။ ကြားလျက် နိုးလာလျှင် ကြားသည်ဟု မှတ်ပြီးနောက် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို ဆက်မှတ်၊ စောင်းခြင်း, လှဲခြင်း, ကွေးခြင်း, ဆန့်ခြင်း, ပြုပြင်ခြင်းများကိုလည်း ခေါ်နေကျအတိုင်း မှတ်လျက် ဖြည်းဖြည်းပြုပြင်ပါ၊ ဘယ်အချိန်ရှိပြီလဲဟု စဉ်းစားလျှင် စဉ်းစားသည် ဟုမှတ်၊ ထ-လိုလျှင် ထ-ချင်သည်ဟုမှတ်၊ ထ-ဆဲ၌ ကြွတက်လာသည့် ကိုယ်အမူ အရာကို စူးစိုက်၍ ထသည် ထသည်ဟုမှတ်၊ ထိုင်မိလျှင် ထိုင်သည် ထိုင်သည်ဟု မှတ်၊ ၎င်းနောက် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို မပြတ်မှတ်ပါ။</p> <p>မျက်နှာသစ်သောအခါ, ရေချိုးသောအခါများ၌ ကြည့်ခြင်း, မြင်ခြင်း, လက်လှမ်းခြင်း, ခပ်ခြင်း, ယူခြင်း, လောင်းခြင်း, အေးခြင်း, ပွတ်တိုက်ခြင်း စသည်တို့ကို မလစ်လပ်ရအောင် အစဉ်အတိုင်း မှတ်ပါ။ အဝတ်ကိုပြင်၍ ဝတ်မှု, အိပ်ရာပြင်မှု, တံခါးကိုဖွင့်မှု, ပိတ်မှု, တစုံတစ်ခုကို ကိုင်မှု, ယူမှု စသည်တို့ကို မလစ်လပ်ရအောင် မှတ်ပါ။ ထမင်းစားသောအခါ ကြည့်လျှင် ကြည့်သည်, မြင်သည်ဟုမှတ်၊ ထမင်းလုတ်ပြင်ဆဲ၌ လက်ပြုပြင်မှုများကို ပြင်သည် ပြင်သည်ဟု မှတ်၊ ထမင်းလုတ်ကို ယူလာလျှင် ယူသည် ယူသည်ဟုမှတ်၊ ခေါင်းငုံ့လျှင် ငုံ့သည်ဟုမှတ်၊ ပါးစပ်ထိလျှင် ထိသည်ဟု မှတ်၊ ပါးစပ်ဖွင့်လျှင်, ပိတ်လျှင်, ဖွင့်သည်, ပိတ်သည်ဟု မှတ်၊ လက်ချလျှင် ချသည်ဟုမှတ်၊ ဝါးလျှင် ဝါးသည်ဟု မှတ်၊ မျိုလျှင် မျိုသည်ဟုမှတ်၊ အရသာကို သိလျှင် သိသည်ဟု မှတ်၊ အစာ လည်ချောင်းထဲ အူထဲအထိ ဆင်းသွားသည်ကို ထိသည်, ထိသည်ဟု မှတ်၊ ဤနည်းဖြင့် ထမင်းလုတ်တိုင်း ဟင်းရေသောက်တိုင်း စေ့စေ့စပ်စပ်မှတ်။</p> <p>အားထုတ်ခါစ၌ အစဉ်ကျအောင် မမှတ်နိုင်ဘဲ လစ်လပ်သောအရာ များစွာ ရှိမည်။ ပြုပြင်လိုသော စိတ်များကိုလည်း မမှတ်နိုင်ဘဲ မသိနိုင်ဘဲ ရှိတတ်သည်။ စိတ် မပျက်လင့်၊ စေ့စေ့ စပ်စပ် မှတ်မည်ဟု သဘောထား၍ ရိုရို သေသေ စူးစိုက်မှတ်နေလျှင် မှတ်နိုင်မှု သိနိုင်မှု များလာပါလိမ့်မည်။ ဉာဏ်ရင့်သန် လာသောအခါ အစဉ်တကျ ဖြစ်လာပါလိမ့်မည်။</p> <p>ဤသို့ မှတ်၍ သတိ, သမာဓိ, ဉာဏ်ထက်သန်အားပြည့်လျှင် အာရုံနှင့်မှတ်မှု အတွဲလိုက် ကပ်နေသကဲ့သို့ အံကျလျက် ရှိနေသည်ကို တွေ့ရမည်။ အထူး ကောင်းသော မှတ်ချက်များ၌ ထိုင်တာက တခြား၊ မှတ်တာက တခြား၊ သွား တာက တခြား၊ မှတ်တာက တခြား ဤသို့ စသည်ဖြင့် ရုပ်နာမ်တို့ကို ကွဲပြားစွာ<br> <br>စာမျက်နှာ-516 <hr> သိလာမည် ဖြစ်ပါသည်။ ရုပ်နာမ်နှစ်ပါး တခြားစီကွဲပြားလျက် ထင်ရှားသော အခါ၌ သုတရှိသူမဟုတ်လျှင် ထိုင်မှု, မှတ်မှု၊ ရပ်မှု, မှတ်မှု စသည်ဖြင့် နှစ်ခုသာ ရှိသည်။ ယင်းနှစ်ခုပြင် ဘာမှမရှိ၊ လူဆိုသည်မှာ ယင်းနှစ်ခုသာ ဖြစ်သည်။ မိန်းမ ယောက်ျားဆိုသည်မှာ ယင်းနှစ်ခုသာဖြစ်သည်။ ယင်းနှစ်ခုအပြင် ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ အသီးအခြားမရှိဟု ထင်မြင်လာတတ်ပါသည်။</p> <p>သုတရှိသူများအဖို့ အာရုံရုပ်၊ မှီရာရုပ်နှင့် မှတ်မှုနာမ်တို့ကိုသာ မှတ်တိုင်း မှတ်တိုင်း တွေ့မြင်ရသောကြောင့် ရုပ်နာမ် ၂-ပါးမျှသာရှိသည်။ ယင်းနှစ်ပါးမှ တပါး ငါ, သူတပါး, ယောက်ျား, မိန်းမ, ပုဂ္ဂိုလ်, သတ္တဝါကောင်ဟူ၍ အသီး အခြားမရှိ၊ မှတ်ခိုက်၌လည်း ရုပ်နာမ် ၂-ပါး၊ မမှတ်ဘဲ နေခိုက်၌လည်း ရုပ်နာမ် ၂-ပါးသာရှိသည်။ ဖြစ်ဆဲမှီရာရုပ်နှင့် ကြံမှုစသော နာမ် ၂-မျိုးသာ ရှိသည်ဟု ထင်မြင်လာ ဆင်ခြင်လာတတ်ပါသည်။ ထိုအခါ၌လည်း ဆင်ခြင်သည် ဆင်ခြင် သည်ဟု မှတ်ပါ။ ဤသို့ ဆက်လက် အားထုတ်သွားလျှင် ဉာဏ်စဉ်စခန်း ကုန်ဆုံး၍ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်စခန်းသို့ ဆိုက်ရောက်နိုင်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-517 <hr> <h3>အခန်း (၁၃)</h3> <h3>ဘုရားရှင်အဆူဆူ အားထုတ်သော အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း</h3> <p>ဂင်္ဂါဝါဠု သဲစုမက ပွင့်တော်မူကြကုန်ပြီးသော ဘုရားရှင်အဆူဆူနှင့် ပစ္စေက ဗုဒ္ဓါ ဘုရားငယ် အဆူဆူတို့သည် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကိုသာ အားထုတ်တော် မူကြပြီး ဘုရားအဖြစ်, ဘုရားငယ်အဖြစ် ရောက်ရှိတော်မူခဲ့ကြပါသည်။ တပည့် သာဝက ရဟန္တာအရှင်မြတ် အများစုမှာလည်း ဤအာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကိုပင် အားထုတ်တော်မူခဲ့ကြပါသည်။ ဘုရားအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိတော်မူခဲ့ကြပြီး နောက်၌ လည်း ဤအာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကိုပင် နှလုံးသွင်းတော်မူကြပြီး အသက်ထက်ဆုံး ဈာန်သမာပတ် ဝင်စားတော်မူချိန်၌ ရှုပွားတော်မူခဲ့ကြပါသည်။ အလားတူပင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားရှင်သည်လည်း အာနာပါန ကမ္မဋ္ဌာန်းကို အားထုတ်၍ သဗ္ဗညု ဘုရားအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိတော်မူလာပါသည်။</p> <h3>အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းဖြင့် ဘုရားဖြစ်တော်မူခြင်း</h3> <p>အလောင်းတော် သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား တစ်လသားအရွယ်၌ ဖခင် သုဒ္ဓေါဓနဘုရင် လယ်ထွန်မင်္ဂလာဆင်းခိုက် ပညောင်ပင်ရင်း၌ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ၍ ဈာန်ဝင်စား ရာတွင် ဤအာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းဖြင့်ပင် ဈာန်ဝင်စားတော်မူခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ (၂၉)နှစ်အရွယ် တောထွက်ပြီးနောက် ဒုက္ကရစရိယာအကျင့်ကို (၆)နှစ် တိုင်တိုင် ပင်ပန်းကြီးစွာ ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်ခဲ့သော်လည်း တရားထူး မရနိုင် သဖြင့် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃-ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့ ညနေခင်းမှ စ၍ ဗောဓိပင်ရင်းရှိ အပရာဇိတပလ္လင်ထက်၌ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်တော်မူပြီး အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို စတုတ္ထဈာန် ရောက်သည်အထိ အားထုတ်တော်မူခဲ့ ပါသည်။</p> <p>စတုတ္ထဈာန်သမာဓိကြောင့် အလောင်းတော်၏ စိတ်အစဉ်သည် ဖော်ပြပါ အချက် (၈)ချက်နှင့် ပြည့်စုံလျက် ရှိနေပါသည် -</p> <p>(၁) စိတ်တော်သည် အလွန်တည်ကြည်၍ အနှောင့်အယှက် နီဝရဏ တရားများ ကင်းကွာသဖြင့် ထက်ဝန်းကျင်မှ စင်ကြယ်ရခြင်း၊</p> <p>(၂) စိတ်ကို ချောက်ချားစေတတ်သော ဝိတက် စသော ရုန့်ရင်းသော ဈာန်အင်္ဂါတရားတို့ကို ပယ်ဖျောက်ပြီးဖြစ်သဖြင့် ပြိုးပြိုးပြက်ပြက် အရောင် ထွက်မတတ် ထက်ဝန်းကျင် အလွန်စင်ကြယ်ခြင်း</p> <p>စာမျက်နှာ-518 <hr> (၃) ကာမဝိတက်၊ ဗျာပါဒဝိတက်၊ ဝိဟိံသဝိတက် ဟူသော ကြံစည်မှုများ ကင်းကွာနေသဖြင့် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ဟူသော စိတ်အညစ် အကြေးတို့မှ ကင်းဝေးလျက်ရှိခြင်း၊</p> <p>(၄) စိတ်၏ အညစ်အကြေးဖြစ်သော လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟတို့ ကင်းဝေးသဖြင့် စိတ်ကို ညစ်နွမ်းစေတတ်၊ ညစ်ညူးစေတတ်သော အထူးထူးသော ကိလေသာတို့မှ ကင်းစင်လျက်ရှိခြင်း၊</p> <p>(၅) ဝသီဘော် ၅-ပါးတို့ဖြင့်စိတ်ကို လေ့လာနိုင်နင်းပြီး ဖြစ်သဖြင့် စိတ် တော်သည် ကောင်းစွာ ကြိတ်နယ်ပြီးသော သားရေပမာ အလွန် နူးညံ့သိမ်မွေ့လျက်ရှိခြင်း၊</p> <p>(၆) စိတ်တော်သည် အလွန်နူးညံ့သိမ်မွေ့ နေသဖြင့် ရွှေပန်းထိမ်သည်သည် ရွှေကို မိမိအလိုရှိရာ ပြုလုပ်နိုင်သကဲ့သို့ အလိုတော်ရှိရာ တရားနှင့် ဆိုင်သော အမှုကိစ္စတို့ကို ပြုလုပ်ရန် ကောင်းစွာ လွယ်ကူလျက် ရှိခြင်း၊</p> <p>(၇) စိတ်တော်သည် အလွန် နူးညံ့ခြင်း၊ မိမိညွှတ်လိုသည့် အာရုံကို ညွှတ်နိုင်ခြင်းတို့ကြောင့် အလွန်တည်ငြိမ်လျက်ရှိခြင်း၊</p> <p>(၈) စိတ်တော်သည် ပွားများခြင်း ဘာဝနာမှု ပြည့်စုံလုံလောက်နေသဖြင့် မိမိပွားများအပ်သော အာရုံပေါ်မှ မပြောင်း မရွှေ့ မတုန် မလှုပ် ကြံ့ကြံ့ခိုင်ကြည် တည်ငြိမ်လျက်ရှိခြင်း။</p> <p>စိတ်တော်သည် အထက်ဖော်ပြပါ အချက် (၈)ချက်နှင့် ညီညွတ်နေသဖြင့် တစုံတခုကို သိရန် ဦးတည်ပေးလိုက်လျှင်၊ ညွှတ်လိုက်လျှင် အရန်သင့် လိုက်ပါလာမည့် အခြေအနေ ရှိနေပါသည်။ ထိုအခြေအနေရှိနေစဉ် ညဉ့်ဦးပိုင်းသို့ ရောက်သောအခါ ဘဝဆက်ကာ သံသရာတွင် မိမိဖြစ်ခဲ့ဖူး၊ နေခဲ့ဖူးသည့် ဘဝများကိုသိလို၍ အင်အားအလွန်ကြီးမားသော စိတ်တော်ကို နောက်ကြောင်းသို့ ပြန်၍ လှည့်ပေးလိုက်သည်။ ထိုအခါ အတိတ်ဘဝများကို သတိရလာသည်၊ သိမြင်လာသည်၊ ဤသည်ကိုပင် ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်ရသည်ဟု ဆိုပါသည်။</p> <p>ညဥ့်သန်းခေါင်အချိန်တွင် ကမ္ဘာလောကဓာတ်တစ်ခုလုံးကို ကြည့်ရှုတော် မူလို၍ စွမ်းအင်ထက်မြက်နေသော စိတ်တော်ကို တစ်လောကလုံးကိုသိရန် ညွှတ်ပေး လိုက်သည်၊ အာရုံပြုလိုက်သည်။ ထိုအခါ အဆီးအတားမရှိ၊ တစ်လောကလုံး<br> <br>စာမျက်နှာ-519 <hr> သက်ရှိ သက်မဲ့ အခြေအနေ အထွေထွေကို သိမြင်တော်မူပြန်သည်။ ဤသည်ကိုပင် ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ် ရတော်မူသည်ဟု ဆိုပါသည်။</p> <p>လင်းအားကြီးပိုင်းသို့ ရောက်သောအခါတွင် ပြင်ပလောကကို ကြည့်မနေ တော့ဘဲ မိမိကိုယ်တွင်း၌ စိတ်တော်ကို ပြန်ထားလိုက်သည်။ ဉာဏ်တော်ကို စိတ်တော်နှင့်တွဲပို့ပြီး ကိုယ်တွင်း ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သဘာဝများကို ဝေဖန် ဆင်ခြင်သုံးသပ်တော်မူသည်၊ ထိုအခါ ကိုယ်အတွင်း၌ အခိုင်အမြဲ ဘာတစ်ခုမျှ ရှာမရ၍ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ လက္ခဏာ အမှတ်အသားများကို အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် ရှုဆင်ခြင်တော်မူ၍ (အနုပဿနာပြု၍) ဒုက္ခသစ္စာ၊ သမုဒယသစ္စာ၊ နိရောဓသစ္စာ၊ မဂ္ဂသစ္စာ ဟူသော သစ္စာလေးရပ်ကို သိမြင်တော်မူလာပါသည်။ သစ္စာလေးရပ်ကို သိမြင်သည်နှင့် တပြိုင်နက်တည်းမှာပင် အလောင်းတော် သန္တာန်၌ သံသရာတလျှောက်လုံး အမြစ်တွယ်လာခဲ့သော တဏှာ (လောဘ)၊ မှားမိခဲ့သောအမြင် (မိစ္ဆာဒိဌိ) နှင့် အဆိုပါ သစ္စာလေးရပ်ကို မသိမမြင်ခဲ့မှု (အဝိဇ္ဇာ) တို့သည် အကြွင်းမရှိဘဲ ကင်းစင်ချုပ်ပျောက် လာပါတော့သည်၊ ဤသည် ကိုပင် အာသဝက္ခယဉာဏ်ရသည်ဟု ဆိုပါသည်။</p> <p>ဖော်ပြပါ ပု-ဒိ-အာ ခေါ်သော ဝိဇ္ဇာဉာဏ် ၃-ပါးပေါ်ပြီးနောက် အရဟတ္တ ဖိုလ်ဉာဏ်နှင့် ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်တော်များလည်း ဆက်တိုက်ပင် ပေါ်လာပါသည်၊ ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်ပေါ်ပြီးနောက် ကိလေသာအားလုံးလည်း ကင်းနေပြီးဖြစ်၍ အရှင်မြတ်၏ စိတ်တော် ဉာဏ်တော် အားအစွမ်းမှာ အတူမရှိ ထက်မြက်နေဆဲ ဖြစ်သည်၊ စိတ်အား, ဉာဏ်အားဖြင့် ဆက်လက် သုံးသပ် ဆင်ခြင်တော်မူရာ နေအရုဏ်တက်ချိန်၌ သင်္ခါရ၊ ဝိကာရ၊ လက္ခဏ၊ နိဗ္ဗာန်၊ ပညတ်ဟူသော ဉေယျဓံတရား ငါးပါးကို ထိုးထွင်း သိမြင်သည့် သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကြီးလည်း ပေါ်လာပြီး လောကသုံးပါးတွင် အတူမရှိသော ဘုရားစင်စစ် ဧကန် ဖြစ်လာရပါ တော့သည်။</p> <h3>မြတ်စွာဘုရား အလေးထား ဟောကြားတော်မူသော အာနာပါန</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် အာနာပါန ကမ္မဋ္ဌာန်းဖြင့် သဗ္ဗညုဘုရား အဖြစ်သို့ ရောက်ရှိတော်မူခဲ့သည့်အားလျော်စွာ ဤအာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို အခြားသော သမထကမ္မဋ္ဌာန်းတို့ထက် မြတ်သော လွန်သော ဂုဏ်ပုဒ်တို့ဖြင့် များစွာချီးမွမ်း၍ ဟောကြားတော်မူပါသည်။ အဋ္ဌကထာဆရာမြတ်တို့ကလည်း မဟာပုရိသဘူမိဟု ဖွင့်ဆိုတော်မူကြပါသည်။ လူသာမာန်တို့နှင့် ထိုက်တန်သော ကမ္မဋ္ဌာန်းမဟုတ်၊<br> <br>စာမျက်နှာ-520 <hr> လူပညာရှိကြီးတို့နှင့်သာ ထိုက်တန်သော ကမ္မဋ္ဌာန်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုပါသည်။ အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူသော ပါဠိတော်များမှာ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် -<br> ၁။ မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ် (ဒီ-၂၊ ၂၃၁)<br> ၂။ မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ် (မ-၁၊ ၇၀)<br> ၃။ တတိယပါရာဇိကပါဠိ (ဝိ-၁၊ ၈၉)<br> ၄။ အာနာပါနဿတိသုတ် (မ-၃၊ ၁၂၂)<br> ၅။ မဟာရာဟုလောဝါဒသုတ် (မ-၂၊ ၈၈)<br> ၆။ ကာယဂတာသတိသုတ် (မ-၃။ ၁၃၀)</p> <h3>မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ်</h3> <p>အမှတ် (၁)၊ အမှတ် (၂) မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ် နှစ်သုတ်စလုံးကို ကုရုတိုင်း ကမ္မာသဒမ္မနိဂုံး၌ ရဟန်းများအား ဟောကြားတော်မူခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ နိကာယ်အလိုက် (၂)နေရာ ကွဲပြားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ နှစ်သုတ်စလုံး ပါဠိ အဓိပ္ပာယ် ထပ်တူထပ်မျှပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ဝိနည်းလာ အာနာပါန</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဝေသာလီ မဟာဝုန်တော ကူဋာဂါရကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် ရဟန်းများအား အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်းကို ချီးမွမ်း၍ ဟောကြားတော်မူပြီး (၁၅)ရက်မျှ တစ်ပါးတည်း သီတင်းသုံးတော်မူပါသည်။ ထိုအခါ ရဟန်းများသည် အသုဘဘာဝနာကို ပွားများကြပြီး မိမိတို့၏ ခန္ဓာကိုယ်ကို ရွံရှာလာကြသဖြင့် မိမိတို့ ကိုယ်ကို မိမိတို့ ကိုယ်တိုင်ပင် သတ်ကြသည်၊ အချင်းချင်းလည်း သတ်ကြသည်၊ သူတပါးကိုလည်း တောင်းပန် ပေးကမ်း၍ အသတ်ခိုင်းကြသည်၊ ထို့ကြောင့် ရဟန်းတော် အနည်းငယ်သာ ကျန်ရှိပါသည်၊ ၁၅-ရက်ကုန်လွန်၍ မြတ်စွာဘုရားသည် တစ်ပါးတည်း စံနေတော်မူရာမှ ထတော် မူသောအခါ ရဟန်းတော်များ နည်းပါးရခြင်း အကြောင်းကို မေးတော်မူသော အခါ ရှင်အာနန္ဒာက အကြောင်းစုံကို လျှောက်ထားပြီး အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်းမှတပါး အခြား ရဟန္တာဖြစ်နိုင်သော တရားကို ဟောတော်မူပါဟု တောင်းပန်သောကြောင့် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို ဟောတော်မူပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-521 <hr> <h3>အာနာပါနဿတိသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော် မူစဉ် တန်ဆောင်မုန်းလပြည့်နေ့ သာယာသော ညချမ်းအခါ၌ မြတ်စွာဘုရားကို ခြံရံလျက်နေသော တိတ်ဆိတ် ငြိမ်သက်ပြီး အဖျင်းမရှိ အနှစ်အတိပြီးသော ရဟန်းပရိသတ်ကြီးအား ဟောကြားတော်မူသော သုတ် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုရဟန်း ပရိသတ်တွင် ရှင်သာရိပုတြာ၊ ရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်၊ ရှင်မဟာကဿပ စသော ထင်ရှားကျော်ကြားသည့် မထေရ်ကြီးများ၊ သတိပဋ္ဌာန် သမ္မပ္ပဓာန် စသော ဗောဓိပက္ခိယတရားများ ပွားများပြီး ပွားများဆဲ မထေရ်ကြီးများ၊ အပ္ပမညာ ၄-ပါး စသော သမထဘာဝနာနှင့် အနိစ္စ စသော ဝိပဿနာဘာဝနာတရားများ ပွားများပြီး ပွားများဆဲ မထေရ်ကြီးများ ပါဝင်ပါသည်။</p> <p>ထိုပရိသတ်ထဲတွင် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်း ပွားများပြီး ပွားများဆဲ ပုဂ္ဂိုလ်က များသောကြောင့် မြတ်စွာဘုရားက “ရဟန်းတို့ - ဤရဟန်းအပေါင်း၌ ထွက်လေဝင်လေကို အောက်မေ့မှု အာနာပါနဿတိ ပွားများအားထုတ်ခြင်းကို လုံ့လပြုကုန်သည်ဖြစ်၍ နေကုန်သော ရဟန်းတို့သည် ရှိကုန်၏။ ရဟန်းတို့ - အာနာပါနဿတိကို လေ့လာပွားများအားထုတ်သည်ရှိသော် များသော အကျိုး ရှိ၏၊ သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး၊ ဗောဇ္ဈင် ၇-ပါးနှင့် အရဟတ္တမဂ် အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြည့်စုံစေနိုင်၏” စသည်ဖြင့် အာနာပါနဿတိ ဘာဝနာကို အထူးချီးမွမ်း၍ အာနာပါနဿတိသုတ်ကို ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ကာယဂတာသတိသုတ်</h3> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူ စဉ် ရဟန်းတော်များက ကာယဂတာသတိကမ္မဋ္ဌာန်း အကျိုးကြီးကြောင်း ပြောဆိုကြ သည့် စကားနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>အာနာပါနဿတိ</h3> <p>အာနာပါနဟူသည် အဿာသပဿ ဆိုသည်နှင့် အတူတူပင်ဖြစ်ပါသည်။ ထွက်သက်ဝင်သက်ဟု အဓိပ္ပါယ် ရရှိပါသည်။ အမိဝမ်းတွင်း၌ ပဋိသန္ဓေနေရသော ဂဗ္ဘသေယျက သတ္တဝါတို့သည် အမိဝမ်း၌နေစဉ် အသက်မရှူရှိုက်ရသဖြင့် ဖွားမြင် သည်နှင့်တပြိုင်နက် ဝမ်းတွင်းမှ လေတို့သည် အပြင်ဘက်သို့ ရှေးဦးစွာ ထွက်ကြ သည်၊ ထို့နောက် အပြင်မှ လေကိုရှူသဖြင့် ဝမ်းတွင်းသို့ လေဝင်ရသည်။ ထို့ကြောင့် ထွက်သက် (ရှိုက်လေ)က ပထမဖြစ်၍ ဝင်သက်(ရှူလေ)က နောက်မှ ဖြစ်ရသဖြင့် “ထွက်သက် ဝင်သက်”ဟု ထွက်သက်ကို ရှေ့ထား၍ ဆိုကြခြင်းဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-522 <hr> မိမိ၏ ထွက်သက်ဝင်သက်ကို အာရုံပြုသောအားဖြင့် ဖြစ်သော သတိသည် အာနာပါနဿတိ မည်ပါသည်၊ ပါဠိတော်နည်းအရ ရှိုက်လေ (ထွက်သက်) ကို ပထမအာရုံပြုပြီးနောက်မှ ရှူလေ (ဝင်သက်) ကို အာရုံပြုရမည်ဟု ဆိုပါသည်။ သုတ္တန်အဋ္ဌကထာနည်းအရ ကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်မှုကို အစွဲပြု၍ ပဝတ္တိအခါ၌ ဖြစ်ပုံအစဉ်အတိုင်း ဝင်သက်ကို “အဿာသအာန”ဟု ဆို၍ ပထမဦးစွာ ဝင်သက် (ရှူလေ)ကို အာရုံပြုပြီးနောက်မှ ထွက်သက်ကို “ပဿာသအပါန”ဟု ဆို၍ ထွက်သက် (ရှိုက်လေ)ကို အာရုံပြုရမည်ဟု ဆိုပါသည်။</p> <h3>အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း ပွားများရခြင်းအကျိုး</h3> <p>အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို စီးဖြန်းပွားများသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ကျမ်းဂန်တို့၌ ဖော်ပြထားသော အကျိုးတရားများကို ရရှိကြမည် ဖြစ်သည့်အပြင် လောကီ အကျိုးတရားများကိုလည်း ဒိဋ္ဌဓမ္မ ခံစား ရရှိနိုင်ပါသည်၊ အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း ပွားများသူတို့ ရရှိနိုင်သော အကျိုးတရားများမှာ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၌ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ အတိုင်း ဖော်ပြထားပါသည် -<br> ၁။ စိတ်ငြိမ်သက် အေးငြိမ်းခြင်း၊<br> ၂။ မရောင့်ရဲနိုင်လောက်အောင် မြင့်မြတ်ခြင်း၊</p> <p>၃။ ပရိကမ္မဘာဝနာ၊ ဥပစာရဘာဝနာဖြင့် အာနာပါနကို ပွားများခြင်းဖြင့် စိတ်ငြိမ်သက်မှုရှိခြင်း၊</p> <p>၄။ သမာပတ် ဝင်စားတိုင်း ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာမှုကို ဖြစ်စေခြင်း၊<br> ၅။ စိတ်တည်ငြိမ်မှုကို နှောင့်ယှက်တတ်သော နီဝရဏတရားများကို ပယ်ခွာနိုင်ခြင်း၊</p> <p>၆။ စိတ်ငြိမ်သက်မှု သမာဓိ၏ အန္တရာယ်ကို ပြုတတ်သော မိစ္ဆာဝိတက်ကို ပယ်ဖျက်စွမ်းနိုင်ခြင်း၊</p> <p>၇။ မဂ် ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ရန် အကြောင်းရင်း မူလအခြေခံ ပါဒက ဖြစ်ခြင်း၊</p> <p>၈။ စုတိစိတ်မှ ပြန်၍ ရေတွက်သည်ရှိသော် ၁၆-ချက်သော စိတ်နှင့် အတူဖြစ်၍ အတူချုပ်ငြိမ်းခြင်းကို သိမြင်ခြင်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-523 <hr> အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း ပွားများခြင်း၏ အကျိုးတရားအဖြစ် ဥပရိပဏ္ဏာသ ပါဠိတော် အာနာပါနသုတ်၌ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ပြထားပါသည် -<br> ၁။ ကာယဂတာသတိ အစရှိသော သတိပဋ္ဌာန် ဘာဝနာကိစ္စကို ပြီးစီး နိုင်ခြင်း၊<br> ၂။ အပ္ပနာဈာန် ၄-ပါး ဟူသော သမထဘာဝနာကိစ္စကို ပြီးစီးနိုင်ခြင်း၊<br> ၃။ ဝိပဿနာဘာဝနာကိစ္စကို ပြီးစီးနိုင်ခြင်း၊<br> ၄။ ဝိဇ္ဇာ ဝိမုတ္တိ (မဂ်ကိစ္စ)ဟု ဆိုအပ်သော မဂ္ဂဘာဝနာကိစ္စကို ပြီးစီး နိုင်ခြင်း၊<br> ၅။ ဖလသစ္ဆိကိရိယာ (ဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်း) ကိစ္စကို ပြီးစီးနိုင်ခြင်း။</p> <p>မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသအဋ္ဌကထာ၌ ဖော်ပြထားသော အကျိုးတရား ၅-ပါးမှာ ဖော်ပြ လတ္တံ့ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည် -<br> ၁။ ယခုခေတ် ယခုဘဝ၌ပင် ရဟန္တာအဖြစ်သို့ ရောက်နိုင်ခြင်း၊</p> <p>၂။ အားထုတ်၍ အသက်ရှင်စဉ် ရဟန္တာအဖြစ်သို့ မရောက်ခဲ့ပါလျှင် သေခါနီးကာလ၌ သမသီသီ ရဟန္တာအဖြစ်သို့ ရောက်နိုင်ခြင်း၊</p> <p>၃။ အကယ်၍ သေခါနီးကာလ၌ ရဟန္တာအဖြစ်သို့ မရောက်ခဲ့ပါလျှင် နတ်ပြည်သို့ ရောက်၍ အရိယနတ်များ၏ တရားကို ကြားနာရပြီး ရဟန္တာအဖြစ်သို့ ရောက်နိုင်ခြင်း၊</p> <p>၄။ အကယ်၍ နတ်ပြည်လောက၌ ရဟန္တာ မဖြစ်ခဲ့ပါလျှင် အရိမေတ္တေယျ ဘုရားမပွင့်မီ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအဖြစ်သို့ ရောက်နိုင်ခြင်း၊</p> <p>၅။ အကယ်၍ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအဖြစ်သို့ မရောက်ခဲ့ပါလျှင် နောင်ပွင့်တော် မူလတ္တံ့သော အရိမေတ္တေယျဘုရား စသည်တို့၏ အထံတော်မှောက်၌ ဗာဟိယဒါရုစိရိယ မထေရ်ကဲ့သို့ ခိပ္ပါဘိညရဟန္တာအဖြစ်သို့ ရောက် နိုင်ခြင်း။</p> <p>အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းပွားများခြင်းဖြင့် အထက်ဖော်ပြပါ ကျမ်းဂန်လာ အကျိုးတရားများ ရရှိနိုင်သည့်အပြင် လောကီအကျိုးတရားများကိုလည်း လက်ငင်း ဒိဋ္ဌ ရရှိနိုင်ကြမည်ဖြစ်ပါသည် -<br> <br>စာမျက်နှာ-524 <hr> <h3>၁။ စိတ်တည်ငြိမ်၍ ချမ်းသာခြင်း</h3> <p>စိတ်တည်ငြိမ်မှု၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သော စိတ်ပျံ့လွင့်မှုသည် သောက ပရိဒေဝ စသော မီး (၁၁)တန် တောက်လောင်ရန် အခြေခံပင် ဖြစ်ပါသည်။ စိတ် မတည်မငြိမ်ဖြစ်၍ စိတ်သွားတိုင်း ကိုယ်မပါ၊ လိုရာဆန္ဒ မပြည့်ဝသော အခါများ၌လည်း “ယံ ပိတ္တံ န လဘတိ တမ္ပိ ဒုက္ခ” ဟု ဟောတော်မူသည်နှင့် အညီ စိတ်ဆင်းရဲမှု ဖြစ်လာရမည်သာ ဖြစ်ပါသည်။ စိတ်ဆင်းရဲမှု ဖြစ်ပါက စိတ်ကြောင့်ဖြစ်ရသော ရုပ်များလည်း “စိတ်ထောင်းတော့ ကိုယ်ကြေ” ဆိုသည့် အတိုင်း ကိုယ်ဆင်းရဲမှုလည်း ဖြစ်ပေါ်လာတော့သည်။ အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို စီးဖြန်းပွားများသောအခါ စိတ်တည်ငြိမ်မှု ဖြစ်လာရသဖြင့် ကိုယ်စိတ်ချမ်းသာမှု ကိုလည်း အလိုလိုပင် ခံစားလာရမည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>၂။ အတွေးအမြင်မှန်ခြင်း</h3> <p>စူးစိုက်မှုဖြင့် စွမ်းအင်ကြီးမားလာသော စိတ်သည် ပကတိမျက်စိဖြင့် မမြင်နိုင်သော သူတပါး၏ ကိုယ်အမူအရာများ၊ ပကတိနားဖြင့် မကြားနိုင်သော သူတပါး၏ နှုတ်အမူအရာများကို သိစွမ်းစေနိုင်ပါသည်။ သူတပါး၏ အတွင်း စိတ်ဓာတ်နှင့် အတိတ် အနာဂတ် ဘဝဖြစ်ရပ်များကိုလည်း သိစွမ်းနိုင်ပါသည်။ ခေတ်သစ် စိတ္တဗေဒပညာရပ်အရ ထင်ပေါ်ကျော်ကြားလျက်ရှိသော အိပ်မွေ့ချ ပညာရပ်များဖြင့် လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်သော အဖြစ်အပျက်များကို သိစွမ်းနိုင်မှု၊ စိတ်ညှို့ပညာရပ်ဖြင့် သူတပါးစိတ်ကို မိမိအလိုသို့ လိုက်ပါအောင် စွမ်းဆောင် နိုင်မှုများသည် စွမ်းအင်ကြီးမားသော စိတ်စွမ်းပကားကြောင့်ပင် ဖြစ်ပါသည်၊ အများသိနေကြသော အတိတ်ဟောဆရာများသည်လည်း မိမိတို့၏ စွမ်းအား ကြီးမားသော စိတ်စွမ်းပကားကို အသုံးချ၍ အတိတ် ဟောပြောနိုင်ကြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ စွမ်းအားကြီးမားသော စိတ်ကား စူးစိုက်မှုဖြင့် တည်ကြည် ငြိမ်သက်လာသော သမာဓိစိတ်ပင် ဖြစ်ပါသည်။ သမာဓိစိတ်ဖြစ်ရန် ဤအာနာပါန ကမ္မဋ္ဌာန်းက စွမ်းဆောင်နိုင်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်း ပွားများခြင်းဖြင့် ငြိမ်သက် တည်ကြည်သော သမာဓိစိတ်ကို ထူထောင်နိုင်သဖြင့် အတွေးအမြင် မှန်ကန်မှု အကျိုးတရားကို ရရှိခံစားနိုင်ခြင်းဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-525 <hr> <h3>၃။ အကြံကောင်းများပေါ်ခြင်း</h3> အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်း၍ သမာဓိစိတ်စွမ်းပကားကြောင့် ... အတွေး အမြင်မှန်လျှင် အကြံကောင်းလည်း ပေါ်နိုင်မည်ဖြစ်ပါသည်၊ ထို့ကြောင့် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းသူသည် ... .ကြံကောင်းများပေါ်ခြင်း အကျိုးတရားကို ရရှိခံစားနိုင်ခြင်းဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>၄။ ကျန်းမာရေးရရှိခြင်း</h3> <p>ယနေ့ ခေတ်သစ် ဆေးသိပ္ပံကဝိများက အနာရောဂါဖြစ်ခြင်း၏ ပျမ်းမျှ (၇၀) ရာနှုန်းခန့်မှာ စိတ်ကြောင့် ဖြစ်နေရသည်ဟု ..ဆိုကြပါသည်။..အာနာပါန ကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်း၍ သမာဓိထူထောင်နိုင်သောအခါ စိတ်၏ အညစ်အကြေးများ ဖြစ်သော နီဝရဏတရား ကိလေသာ အပူစိတ်များ ကင်းကွာလာရပါသည် ဤကဲ့သို့ စိတ်သည် အညစ်အကြေးများ အပူဓာတ်များ ကင်းကွာ၍ ကြည်လင် လာသောအခါ စိတ်ကြောင့်ဖြစ်သော ရုပ်များလည်း ကြည်လင်လာရသဖြင့် အနာရောဂါကင်း၍ ထိုက်သင့်သော ကျန်းမာရေးကို ရရှိနိုင်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>တစ်နည်းအားဖြင့် လူတို့၏ ခန္ဓာကိုယ်ရုပ်များသည် ရေ မြေ လေ မီး ဟူသော ဓာတ်ကြီးလေးပါး ညီမျှမှ ကျန်းမာသန်စွမ်းနိုင်ပါသည်၊ တစ်ပါးပါး ချို့ယွင်းပါက ကျန်းမာရေးလည်း ညံ့ဖျင်းလာရပါသည်။ လူသည် မိမိခန္ဓာကိုယ် ရုပ်များ ကျန်းမာသန်စွမ်းရေးအတွက် အစာစားခြင်းဖြင့် မြေဓာတ်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးလျက် ရှိသည်၊ ရေသောက်ခြင်းဖြင့် ရေဓာတ်ကို ဖြည့်ဆည်း ပေးလျက်ရှိသည်၊ အပူအအေးကို စားမျိုခြင်းဖြင့် သီတတေဇော ဥဏှတေဇော ခေါ်သော မီးဓာတ်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးလျက်ရှိသည်၊ သို့ရာတွင် လေမာတ်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်မှု မရှိကြ၍ လေဓာတ်ချို့ယွင်းနေကြပါသည်၊ လေဓာတ်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်သော အကောင်းဆုံး လုပ်ငန်းမှာ အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်း ခြင်းပင် ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို နေ့စဉ် စီးဖြန်းပွားများ နေသူများသည် ကျန်း ရေးကို ရရှိကြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>အာနာပါနသမာဓိကို အခြေခံ၍ ဝိပဿနာကူးနိုင်ခြင်း</h3> <p>အာနာပါနတရား တစ်ပါးကို ပွားများလျှင် သတိပဋ္ဌာန်တရား လေးပါးနှင့် ပြည့်စုံ၏။ သတိပဋ္ဌာန်တရား လေးပါးကို ပွားများလျှင် ဗောဇ္ဈင်တရာ ခုနစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံ၏။ ဗောဇ္ဈင်တရား ခုနစ်ပါး ပွားများလျှင် ဝိဇ္ဇာ, ဝိမုတ္တိ<br> <br>စာမျက်နှာ-526 <hr> ဟူသော တရားနှစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံ၏ဟု ဟောတော်မူသောကြောင့် အာနာပါန ကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်း ပွားများသူသည် ယင်း အာနာပါနသမာဓိကို အခြေခံပြီး အလိုလို ပြည့်စုံလာသော သတိပဋ္ဌာန်တရား လေးပါးကို ဆက်လက် ပွားများ သောအားဖြင့် ဝိပဿနာဘက်သို့ ကူးနိုင်ပါသည်။</p> <h3>ဝိပဿနာဟူသည်</h3> <p>အနိစ္စ စသော အထူးထူးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် .. သင်္ခါရတရားတို့ကို ပညာဉာဏ်ဖြင့် ရှုသောသဘောကို ဝိပဿနာဟု ဆိုလိုပါသည်။</p> <h3>အနုပဿနာဟူသည်</h3> <p>တေဘူမက သင်္ခါရတရားတို့ကို အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ ဟူသော လက္ခဏာယာဉ် သုံးပါး ပေါ်လာအောင် အဖန်ဖန်အထပ်ထပ် ရှုခြင်းသဘောကို အနုပဿနာဟု ဆိုလိုပါသည်။</p> <h3>ဝိပဿနာပွားများပုံ</h3> <p>မိမိကိုယ်တွင်း အဇ္ဈတ္တနှင့်တကွ တေဘူမက သင်္ခါရတရားတို့ကို အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တလက္ခဏာယာဉ်တင်၍ အနုပဿနာပြု၍ ဝိပဿနာရှုလိုသော ယောဂီသည် ဝိသုဒ္ဓိ (၇)ပါး၊ ဉာဏ်စဉ် (၁၀)ပါးနှင့်တကွ အခြားသိသင့်သော အချက်များကို ရှေးဦးစွာ သိထားရမည် ဖြစ်ပါသည်၊ ယင်းတို့ကို အဆင့်အလိုက် ဖော်ပြသွား မည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ပထမအဆင့် သီလဝိသုဒ္ဓိစခန်း</h3> <p>ယောဂီသည် သမထစခန်း အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း မစီးဖြန်းမီကပင် သီလကို ဆောက်တည်ခံယူထားပြီးဖြစ်၍ သီလဝိသုဒ္ဓိစခန်း လွန်မြောက်ပြီး ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ဒုတိယအဆင့် စိတ္တဝိသုဒ္ဓိစခန်း</h3> <p>ယောဂီသည် သမထယာနိကလမ်းလိုက်သူဖြစ်လျှင် ဥပစာရဈာန်၊ သို့မဟုတ် အပ္ပနာဈာန် အဆင့်အထိ သမာဓိကို ထူထောင်တားပြီးဖြစ်၍ ဝိပဿနာ ယာနိကလမ်း လိုက်သူဖြစ်လျှင် အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းဖြင့် သမာဓိကို အသင့် အတင့် ထူထောင်ထားပြီးဖြစ်၍ စိတ္တဝိသုဒ္ဓိစခန်းပေါက်မြောက်ပြီး ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-527 <hr> <h3>တတိယအဆင့် ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိစခန်း</h3> ငါ သူတပါး ယောက်ျား မိန်းမ အတ္တ အသက် လိပ်ပြာ ဝိညာဉ်ကောင် သတ္တဝါပုဂ္ဂိုလ်ကောင်ဟု ယူသော မှတ်ထင်သော အတ္တဒိဌိကင်းလျှင် ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ စခန်း ပေါက်မြောက်ပြီး ဖြစ်ပါသည်။ လျောင်း ထိုင် ရပ် သွား ဣရိယာပုထ် ၄-ပါး၌ သတိပဋ္ဌာန်တရား ရှုပွားနေသော ယောဂီသည် အမှတ်ဉာဏ် ရင့်သန် လာသောအချိန်၌ မိမိခန္ဓာကိုယ်တွင် ရုပ်နာမ်အပြင် ငါ သူတပါး ယောက်ျား မိန်းမ အတ္တကောင် အသက်ကောင် ဝိညာဉ်ကောင် မရှိကြောင်း အလိုအလျောက် သိမြင်လာမည်ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအခါ ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိစခန်း ပေါက်မြောက်ပြီး ဖြစ်သည်ဟု ဆိုပါသည်။</p> <h3>စတုတ္ထအဆင့် ကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိစခန်း</h3> <p>ယုံမှားမှု ၁၆-ပါး လွန်မြောက်၍ အဟေတုကဒိဋ္ဌိ ဝိသမဟေတုကဒိဋ္ဌိ ကင်းလျှင် ကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိစခန်း ပေါက်မြောက်ပြီးဖြစ်နိုင်သည်၊ ယောဂီသည် ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိစခန်း ပေါက်မြောက်လျှင် ဤကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိစခန်းလည်း အလို အလျောက် ပေါက်မြောက်လာနိုင်ပြီး ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ယုံမားမကစ်ါ (၁၆)ပါး</h3> <p>(၁) အတိတ်ဘဝက ငါဖြစ်ခဲ့တာ ဟုတ်သလား၊ (၂) မဖြစ်ခဲ့ဘူးလား (၃) ဘယ်အမျိုးဇာတ် ဖြစ်ခဲ့သလဲ၊ (၄) အဘယ်ပုံသဏ္ဌာန်လဲ၊ (၅) တတိယ ဘဝက ဘယ်လို၊ ဒုတိယ ဘဝက ဘယ်ပုံလဲ။</p> <p>(အတိတ် ၅-မျိုး)<br> နည်းတူ အနာဂတ်အတွက် ၅-မျိုး၊ ပေါင်း (၁၀)မျိုးနှင့် ပစ္စုပ္ပန်အတွက် - (၁) ပစ္စုပ္ပန်ခန္ဓာကိုယ်အတွက် သို့လောသို့လော ဖြစ်ခြင်း၊ (၂) ငါ ဟုတ်ရဲ့လား၊ (၃) င၊ မဟုတ်ဘူးလား၊ (၄) ဘယ်လို အမျိုးဇတ်လဲ၊ (၅) ငါ၏ အတ္တဘော ဘယ်ပုံသဏ္ဌာန်လဲ၊ (၆) ဤအတ္တခေါ်သော ဝိညာဉ်ကောင်သည် ဘယ်ဘဝက လာ၍ ဘယ်ဘဝသို့ သွားဦးမည်လဲ၊ ဤ (၆)မျိုးကို ပေါင်းလျှင် ယုံမှားမှု ကင်္ခါ (၁၆)ပါး ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>အဟေတုကဒိဋ္ဌိဟူသည်</h3> <p>ရုပ်တရား နာမ်တရားများသည် အကြောင်းမရှိဘဲ ဘာသိဘာသာ ပေါ်လာ သည်ဟု ယူသော အယူမျိုးဖြစ်သည်။ အကြောင်.ကြောင့်သာ ရုပ်တစ်မျိုးနှင့် တစ်မျိုး မတူသည်၏ အဖြစ်နှင့် နာမ်ား၌ စက္ခုဝိညာဏ်စိတ် တစ်ခု<br> <br>စာမျက်နှာ-528 <hr> တည်းပင် အခါခပ်သိမ်း မဖြစ်၊ အရာရာ၌ မဖြစ်ဘဲ ရူပါရုံ မျက်စိ အရောင် အလင်း နှလုံးသွင်းမှု ဤအကြောင်း ၄-ချက်ပြည့်စုံမှ ဖြစ်လာရသည်၏ အဖြစ်များကို ဆင်ခြင်ပါ။</p> <h3>ဝိသမတုကဒိဋ္ဌိဟူသည်</h3> <p>ဗြဟ္မာ ဗိဿနိုး ထာဝရဘုရားများက ဖန်ဆင်း၍ ရုပ်နာမ်ခန္ဓာ ဖြစ်ပေါ် လာရသည်ဟု ယူသော အယူမျိုး ဖြစ်သည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များမှာ ဤသို့ အယူ ရှိကြသူများ မဟုတ်၍ ဤဒိဋ္ဌိမျိုး မဖြစ်နိုင်ပါ။</p> <h3>စူဠသောတာပန်</h3> <p>ကိလေသာတရား ၁၀-ပါးအနက် ဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ် နိုင်လျှင် သောတာပန်ဖြစ်ပြီး ဖြစ်ပါသည်။ ဤကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိစခန်း ပေါက်သော ယောဂီသည် ယင်း ဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာကို အကြွင်းမဲ့ မပယ်သတ်နိုင်သေးသော်လည်း အတန်ကြာအောင် ပယ်နိုင်ပြီးဖြစ်၍ သောတာပန်နှင့် ... အလားတူသောကြောင့် စူဠသောတာပန်ဖြစ်တော့သည်။ ဒုတိယဘဝအတွက် သုဂတိမြဲပြီး ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ပဉ္စမအဆင့် သမ္မသန, ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်နှင့် မဂ္ဂါမဂ္ဂဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိစခန်း</h3> <p>မိမိခန္ဓာကိုယ်တွင်း၌ ပေါ်တိုင်း ပေါ်တိုင်း, လှုပ်ရှားတိုင်း လှုပ်ရှားတိုင်း သတိပဋ္ဌာန် တရားအရ ရှုမှတ်ရှုမှတ်နေခြင်းကို ဝိပဿနာဉာဏ်စဉ် ၁၀-ပါးတွင် အဦးဆုံးဖြစ်သော သမ္မသနဉာဏ်စဉ် ပေါ်နေသည်ဟု ဆိုပါသည်။</p> <p>သမ္မသနဉာဏ် ရင့်သန်ပြီးနောက် တိုးတက်အားထုတ်သည့်အခါ မိမိသန္တာန်၌ ထင်မြင်ထားပြီးဖြစ်သော ရုပ်တရား နာမ်တရားတို့သည် မဖြစ်ခင်က အဆင်သင့် ဖြစ်ရန် စုဆောင်းသိမ်းဆည်းထားခြင်းလည်း မရှိ၊ ချုပ်သည့်အခါ အရပ်တပါးသို့ သွား၍ စုပုံနေသည်လည်း မဟုတ်၊ အကြောင်းကြောင့် ရုတ်တရက်ဖြစ်ပြီးနောက် မကြာခင် ချုပ်ပျောက်ကုန်၏။ ထို့ကြောင့် ဖြစ်နေသော ရုပ်နာမ်၌ အဟောင်း မရှိ၊ အသစ်ချည်းသာ ဖြစ်လေသည်၊ ဤသို့ စသည်ဖြင့် ရုပ်နာမ်တို့၏ အဖြစ် အပျက်ကို သိရသော ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ် ပေါ်လာတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-529 <hr> ဤသို့ ရုပ်နာမ်များဖြစ်သော အကြောင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်စေ၊ ဥပါဒ်,ပြီ ဘင် ဟူသော စကားအားဖြင့် ဖြစ်စေ ရှုဆင်ခြင်၍ ရုပ်နာမ်တို့၏ ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်းကို ရှင်းလင်းစွာ သိမြင်လာသောအခါ စိတ်လည်း အလွန်ကြည်လင် လာရကား ယောဂီ၌ ဝိပဿနုပတ္တိလေသခေါ် ဝိပဿနာညစ်ညူးကြောင်း တရား (၁၀)ပါး ဖြစ်ပေါ်လာတတ်ပါသည်။</p> <h3>ဝိပဿနာ ညစ်ညူးကြောင်းတရား ၁၀-ပါး</h3> <p>၁။ ဩဘာသ = ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါ အရောင်အလင်းများ၊<br> ၂။ ပီတိ = နှစ်သက်မှုများ (အာရုံကို နှစ်သက်မှုများ)၊<br> ၃။ ပဿဒ္ဓိ = ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ငြိမ်းအေးမှုများ၊<br> ၄။ အဓိမောက္ခ = ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံ၌ သက်ဝင်ဆုံးဖြတ်တတ်သော သဒ္ဓါတရားများ၊</p> <p>၅။ ပဂ္ဂဟ = ဝိပဿနာစိတ်ကို နောက်မဆုတ်အောင် အားပေး ချီးမြှောက် ထောက်ပံ့တတ်သော ဝီရိယ၊</p> <p>၆။ သုခ = ချမ်းသာခြင်းကို ခံစားမှု၊<br> ၇။ ဉာဏ = အမြင်သန်သော ဝိပဿနာဉာဏ်<br> ၈။ ဥပဋ္ဌာန = ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံ၌ လွန်စွာတည်တံ့သောသတိ၊</p> <p>၉။ ဥပေက္ခာ = အဖြစ်အပျက် အလွန်ထင်ရှားချိန်ဖြစ်၍ ယင်းအဖြစ် အပျက်ကို ရှူရန် ဗျာပါရ မများတော့ဘဲ အသင့်အား ဖြင့်သာ ရှုသော ဥပက္ခော၊</p> <p>၁၀။ နိကန္တိ = ဩဘာသ စသည်တို့ဖြင့် အလွန် တင့်တယ်စွာ တန်ဆာဆင်ထားသော ဝိပဿနာကို နှစ်သက်မှု။</p> <p>အထက်ဖော်ပြပါ တရား ၁၀-ပါးကား ကောင်းမြတ်သော တရားများဖြစ် သော်လည်း ယင်းဩဘာသ စသည်တို့သည် ငါ့မှာ ဖြစ်သည်ဟု စွဲလမ်းသော ဒိဌိ၊ ယင်းတို့ကို အလွန်နှစ်သက်ဖွယ်ကောင်းသည်ဟု..စိတ်ကြီးဝင်သော မာန၊ ငါ၏ ဩဘာသ စသည်ဖြင့် စွဲလမ်းတတ်သော တဏှာ၊ ဤတရား ၃-ပါးတို့၏ ဟည်ရာ အာရုံများဖြစ်သောကြောင့် ဝိပဿနာညစ်ညူးကြောင်း တရားဟု ဆို ခြင်းဖြစ်သည်။ ယင်း တဏှာ, မာန, ဒိဋ္ဌိတရား ၃-ပါးသာလျှင် ဝိပဿနာ ညစ်ညူးကြောင်းတရားအစစ် ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-530 <hr> ဤသို့ ဩဘာသ စသည်တို့ ဖြစ်သောအခါ ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံ၌ မကျွမ်းကျင် သော ယောဂီသည် ရှေးက မဖြစ်ဖူးသော ထိုဩဘာသ စသည်ကို မဂ်စိတ် ဖိုလ်စိတ်ထင်၍ နှစ်သက်မှုဖြစ်ကာ ကမ္မဋ္ဌာန်းလက်လျှော့လိုက်လျှင် လမ်းလွဲရ ပါတော့သည်၊ ကျွမ်းကျင်သော ယောဂီများကား ထိုဩဘာသ စသည် များသည် ဝိပဿနာညစ်ညူးကြောင်းတည်း၊ ၎င်းတို့ကို နှစ်သက်နေမှုသည် လမ်း(မဂ္ဂ)မဟုတ်၊ အမဂ္ဂတည်း။ ၎င်းတို့ကို ဂရုမစိုက်ဘဲ အားထုတ်မြဲ ဝိပဿနာ သာလျှင် မဂ်ဖိုလ်ရကြောင်း လမ်းကောင်း မဂ္ဂတည်းဟု လမ်းမှန်, မမှန်ကို သိသောဉာဏ် ထင်ထင်ရှားရှား ပေါ်လာပါတော့သည်၊ ထိုအခါ မဂ္ဂါမဂ္ဂဉာဏ ဒဿနဝိသုဒ္ဓိစခန်း ပေါက်မြောက်ပြီး ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>အထူးမှာ ဖော်ပြပါ ဝိပဿနာညစ်ညူးကြောင်း တရား ၁၀-ပါးသည် အမှန် တကယ် လုံ့လရှိရှိ အားထုတ်နေသူများ၌သာ ဖြစ်ပေါ်လေ့ ဖြစ်ပေးထ ရှိပါသည်။ အများအားဖြင့် သမထ ဝိပဿနာ (၂)ပါးစလုံး ဖြစ်နေသူတို့၌ ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထရှိပါသည်၊ အရိယာဖြစ်ပြီးသူ၊ လွဲမှားစွာ ပွားများနေသူ၊ တရား အားထုတ်မှုကို ရပ်နားထားသူနှင့် ပျင်းပျင်းရိရိ အားထုတ်နေသူများ၌ ဖြစ်ပေါ် လေ့မရှိပါ။</p> <h3>ဆဋ္ဌမအဆင့် ဘင်္ဂ စသောဉာဏ်နှင့် ပဋိပဒါဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိစခန်း</h3> <p>ရှေး ဝိသုဒ္ဓိစခန်း၌ ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ် ပေါ်ခဲ့သော်လည်း .. ဝိပဿနာညစ်ညူး ကြောင်းတရားများ နှောင့်ယှက်မှုကြောင့် အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ ဟူသော လက္ခဏာများ ကောင်းစွာ မထင်သေး၊ ၎င်းတရားတို့မှ လွတ်မြောက်သောအခါ လက္ခဏာ ယာဉ် (၃)ပါး အလွန်ထင်ရှားလာစေရန် ယင်း ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်ကိုပင် အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် ဆင်ခြင် သုံးသပ် ရှုမှတ်နေရမည်၊ ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်ဖြင့် ရုပ်နာမ် တို့၏ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်း (၂)မျိုးစလုံးကို ထင်ရှားအောင် ရှု၍ အလွန် ထင်ရှားလာသည့်အခါ အဖြစ်အပျက်တို့က အလွန် လျင်မြန်ရကား အဖြစ်ကို အာရုံ မပြုမိတော့ဘဲ အပျက်ချည်းကိုသာ မြင်နေရသော ဘင်္ဂဉာဏ် ပေါ်လာ တော့သည်။</p> <p>ဘင်္ဂဉာဏ် ပေါ်ပြီးနောက် မကြာခင် ရုပ်နာမ်တို့အပေါ် အပြစ်မြင်ပြီး ကြောက်စရာအဖြစ် ထင်မြင်သော ... ဘယဉာဏ်လည်း ပေါ်လာပါတော့သည်၊ ဘယဉာဏ် ပေါ်ပြီးနောက် ရုပ်နာမ်တို့အပေါ် ငြီးငွေ့သော နိဗ္ဗိဒါဉာဏ်လည်း ပေါ်ပြီးနောက် ထိုရုပ်နာမ်တို့မှ လွတ်မြောက်လိုသော မုစ္စိတုကမျတာဉာဏ်လည်း ဆက်တိုက် ပေါ်လာပါတော့သည်၊ ၎င်းနောက် ယင်းရုပ်နာမ် သင်္ခါရတို့ကိုပင် အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ လက္ခဏာယာဉ်တင်၍ ထပ်မံ ရှုပွားလျှင် မကြာမတင်ပင် ပဋိသင်္ခါဉာဏ်လည်း ဆင့်ကာ ပေါ်လာပါတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-531 <hr> ပဋိသင်္ခါဉာဏ်ပေါ်ရေးအတွက် ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတို့ကို အခြင်းအရာ (၄၀)ဖြင့် လက္ခဏာယာဉ်တင်၍ ရှုပွားရန် ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၌ ညွှန်ပြထားပါသည်။ အနိစ္စ လက္ခဏာအတွက် အခြင်းအရာ ၁၀-ပါး၊ ဒုက္ခလက္ခဏာအတွက် အခြင်းအရာ ၂၅- ပါး၊ အနတ္တလက္ခဏာအတွက် အခြင်းအရာ ၅-ပါး၊ စုစုပေါင်း (၄၀)ဖြစ်ပါသည်။ ယင်း (၄၀)ကို တော (၄ဝ)ဟူ၍လည်း ခေါ်ပါသည်၊ ယင်းတို့မှာ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည် -</p> <h3>အနိစ္စအခြင်းအရာ ၁၀-ပါး</h3> <p>၁။ အမြဲမရှိခြင်း၊<br> ၂။ အလွန်ပျက်ခြင်း၊<br> ၃။ တုန်လှုပ်ခြင်း၊<br> ၄။ ပျက်လွယ်ခြင်း၊<br> ၅။ မခိုင်ခံ့ခြင်း၊<br> ၆။ ဖောက်ပြန်မှု သဘောရှိခြင်း၊<br> ၇။ အနှစ်မရှိခြင်း၊<br> ၈။ ကြီးပွားစည်ပင်မှုကင်းခြင်း၊<br> ၉။ ပေါင်းစု၍ ပြုအပ်ခြင်း၊<br> ၁၀။ သေခြင်းသဘောရှိခြင်း။</p> <h3>ဒုက္ခအခြင်းအရာ ၂၅-ပါး</h3> <p>၁။ ဆင်းရဲ၏ တည်ရာဝတ္ထုဖြစ်ခြင်း၊<br> ၂။ စွဲကပ်ရောဂါနှင့် တူခြင်း၊<br> ၃။ အိုင်းအမာနှင့် တူခြင်း၊<br> ၄။ စူးဝင်သောငြောင့်နှင့် တူခြင်း၊<br> ၅။ မကောင်းမှုနှင့် တူခြင်း၊<br> ၆။ ဖျားနာမှုနှင့် တူခြင်း၊<br> ၇။ ဘေးရန်နှင့် တူခြင်း၊<br> ၈။ ဥပဒေဝေါနှင့် တူခြင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-532 <hr> ၉။ ဘေးနှင့် တူခြင်း၊<br> ၁၀။ ကပ်ငြိသော အနှောင့်အယှက်နှင့် တူခြင်း၊<br> ၁၁။ မစောင့်ရှောက်တတ်ခြင်း၊<br> ၁၂။ ပုန်းအောင်းရာ မဟုတ်ခြင်း၊<br> ၁၃။ ကိုးကွယ်ရာ မဟုတ်ခြင်း၊<br> ၁၄။ အပြစ်အာဒီနဝဖြစ်ခြင်း၊<br> ၁၅။ မကောင်းမှု၏ အမြစ်အရင်းဖြစ်ခြင်း၊<br> ၁၆။ လူသတ်ယောက်ျားနှင့် တူခြင်း၊<br> ၁၇။ အာသဝေါ၏ အာရုံဖြစ်ခြင်း၊<br> ၁၈။ လူသတ်သမား မာရ်တို့၏ သတ်စရာ အစာဖြစ်ခြင်း၊<br> ၁၉။ ဖြစ်ခြင်းသဘောရှိခြင်း<br> ၂ဝ။ အိုခြင်း သဘောရှိခြင်း၊<br> ၂၁။ နာခြင်း သဘောရှိခြင်း၊<br> ၂၂။ စိုးရိမ်ဖွယ်သဘောဖြစ်ခြင်း၊<br> ၂၃။ ငိုကြွေးဖွယ်သဘောဖြစ်ခြင်း။<br> ၂၄။ ပြင်းစွာ ပူပန်ဖွယ်သဘောဖြစ်ခြင်း၊<br> ၂၅။ ကိလေသာတို့၏ စွဲမှီရာ အာရုံသဘောဖြစ်ခြင်း၊</p> <h3>အနုတ္တအခြင်းအရာ ၅-ပါး</h3> <p>(၁) ပြင်ပသူစိမ်းနှင့်တူခြင်း၊<br> (၂) ဓုဝ, သုဘ စသည်အဖြစ်မှ ဆိတ်ခြင်း၊<br> (၃) အချည်းအနှီးဖြစ်ခြင်း၊<br> (၄) တိတ္ထိတို့ ကြံဆအပ်သော အတ္တမှ ဆိတ်သုဉ်းခြင်း၊<br> (၅) တိတ္ထိ တို့ကြံဆအပ်သော အတ္တမဟုတ်ခြင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-533 <hr> မုစ္စိတုကမျတာဉာဏ်ဖြင့် ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတို့မှ လွတ်မြောက်လိုရုံသာ ရှိသေး သည်၊ တကယ် မလွတ်သေးချေ။ ဤပဋိသင်္ခါဉာဏ်ဖြင့် ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတို့ကို တကယ် စွန့်လွှတ်ရတော့မည်၊ သို့ရာတွင် မလွှတ်ခင် စွန့်လွှတ်ခါနီး၌ ရုတ်တရက် မလွှတ်လိုက်သေးဘဲ ကြပ်ကြပ်နွံနာအောင် (နိစ္စ သုခ အတ္တ ဟု နောင်အခါ မစွဲလမ်းနိုင်အောင်) တဖန် ထပ်၍ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တဟု ရှရပြန်ခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ပဋိသင်္ခါဉာဏ်ဖြင့် ရုပ်နာမ် သင်္ခါရတို့ကို စွန့်လွှတ်ပြီးနောက် ယင်းရုပ်နာမ် သင်္ခါရတို့ကို ဘယ, အာဒီနဝ (ဘေး, အပြစ်) စသည်ဖြင့် မရှုတော့ဘဲ လျစ်လျူ ရှုနိုင်သော သင်္ခါရုပေက္ခာဉာဏ် ပေါ်လာတော့သည်။</p> <p>ဤဉာဏ်ဖြင့် လျစ်လျူရှုသည်ဟု ဆိုသော်လည်း အလုံးစုံ အာရုံမပြုဘဲ နေ၍ မဖြစ်၊ ဝိပဿနာဉာဏ်ဟူသမျှ ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတို့ကိုပင် အာရုံပြုရသည်၊ သို့သော် အာရုံပြုရသည့်အခါ .... သာယာနှစ်သက်ခြင်းလည်းမရှိ၊ ကြောက်မက်ဖွယ် ဟူ၍လည်း ဂရုမစိုက်ဘဲ လျစ်လျူရှုကာ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တဟု ဆင်ခြင်နေခြင်းသာ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>သင်္ခါရုပက္ခောဉာဏ်ဖြင့် ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတို့၌ လျစ်လျူရှုကာ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တဟု ရှုဖန်များလတ်သော် ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတို့၌ အာရုံမပြုတော့ဘဲ သင်္ခါရ တို့မှ တွန့်ဆုတ်လျက် သင်္ခါရလွတ်ကင်းရာ နိဗ္ဗာန်ကိုသာ စိတ်ညွှတ်နေတော့သည်၊ သို့သော် နိဗ္ဗာန်ကို တိုက်ရိုက်မမြင်သေးသဖြင့် နိဗ္ဗာန်ကို ရှာဖွေရင်းပင် သင်္ခါရ တို့ကို အာရုံပြုနေရသေးသည်။ နိဗ္ဗာန်ကို မြင်လောက်သော အကြိမ်၌သာ ပရိကံ, ဥပစာ, အနုလုံဟု အနုလောမဉာဏ် ပေါ်လာပြီးနောက် ဂေါတြဘူဖြင့် အာရုံပြုလျက် မဂ်ဖိုလ်ရောက်အောင် တိုးတက်လာပါတော့သည်။</p> <p>ဤအနုလောမဉာဏ်မှ တဆင့်တက်လျှင် မဂ်ဖိုလ်ရပါတော့မည်၊ သို့အတွက် အထက်မဂ်ခဏ၌ ရလတ္တံ့သော ဗောဓိပက္ခိယ တရားအားလည်းကောင်း၊ ဥဒယဗ္ဗယ စသော အောက်ဉာဏ် ၈-ပါးအားလည်းကောင်း လျော်သောကြောင့် ဤဉာဏ်ကို အနုလောမဉာဏ်ဟု ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ လျော်ပုံကား - အနုလောမ ဉာဏ်သည် ရှေးဥဒယဗ္ဗယ စသော ဉာဏ်များ၏ ဆိုင်ရာကိစ္စကို ခွင့်ပြုကျေနပ် သကဲ့သို့ ... အနိစ္စ, ဒုက္ခ, အနတ္တဟု ထပ်၍ ရှုတုန်းပင် ဖြစ်သည်၊ ထို့ကြောင့် ရှေးဉာဏ်၈-ပါးနှင့် မဆန့်ကျင်၊ အလျော်ပင်ဖြစ်သည်။ ပင်ကိုရည်ရွယ်ရင်းက မဂ်ခဏ၌ ဗောဓိပက္ခိယတရားတို့ကို ရအောင် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။ ရည်ရွယ်သည့် အတိုင်း ထိုတရားတို့ကို ရတော့မည်ဖြစ်သည်၊ ထို့ကြောင့် ဗောဓိပက္ခိယတရား အားလည်း အလျော်ပင်ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-534 <hr> <h3>သတ္တမအဆင့် ဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိစခန်း</h3> ဤအဆင့်ကား ဝိပဿနာစခန်း၏ နောက်ဆုံးအဆင့်ဖြစ်သည်၊ ဤအဆင့်သို့ ရောက်သောယောဂီသည် မဂ်ဖိုလ်ကိုမျက်မှောက်ပြုရပြီဖြစ်သည်။ ဝုဋ္ဌာနဂါမိနီ ဝိပဿနာအဆင့် ဟူ၍လည်း ခေါ်ပါသည်၊ မဂ်တရားကို ဝုဋ္ဌာနခေါ်သည်၊ မဂ်တရားကား ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတို့ကို အာရုံမပြုပါ၊ နိဗ္ဗာန်ကိုသာ အာရုံပြုပါသည်။ ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတည်းဟူသော အာရုံနိမိတ်မှ လွတ်သည်။ ထို့ကြောင့် မဂ်ကို ဝုဋ္ဌာန ခေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ဝုဋ္ဌာနဂါမိနီဝိပဿနာဟူသည် မဂ်သို့ ရောက်ကြောင်း ဖြစ်သော (မဂ်နှင့် နီးကပ်နေသော) ဝိပဿနာဉာဏ်ကို ဆိုလိုပါသည်။ မဂ်သို့ ရောက်ကြောင်း ဖြစ်သော ဉာဏ်ဟူသည် သင်္ခါရုပက္ခောဉာဏ်၏ နောက်ဆုံးပိုင်းနှင့် အနုလောမ ဉာဏ်ပင်ဖြစ်ပါသည်။ သင်္ခါရုပက္ခောဉာဏ်ကို ဝီထိအားဖြင့် သုံးပိုင်း ပိုင်းလျှင် နောက်ပိုင်းဖြစ်သော မနောဒွာရာဝဇ္ဇန်းနောက် ဇော (၇)ကြိမ်ဟူသော သင်္ခါရုပက္ခော ဉာဏ်ဖြစ်ပြီးလျှင် ဘဝင် အနည်းငယ်ခြား၍ ဘဝင်္ဂစလန, ဘဝင်္ဂုပေစ္ဆ ဒ, မနောဒွါရာဝဇ္ဇာန်းတို့နောင် ပရိကံ, ဥပစာ, အနုလုံဟု အနုလောမဉာဏ် ဖြစ်သည်၊ ထို့နောက် ဂေါတြဘူကို ဆက်သော် မဂ်ဖိုလ်ရတော့သည်။</p> <h3>ဂေါတြဘူစိတ်ဟူသည်</h3> <p>ပုထုဇဉ်အနွယ်ကို လွှမ်းမိုးသောစိတ်ဖြစ်သည်။ ဂေါတြဘူစိတ် ဖြစ်သော အခါ အရိယာအနွယ်သို့ မရောက်သေးသော်လည်း ရောက်တော့မည် ဖြစ်သဖြင့် သမီပူပစာအားဖြင့် ရောက်သည်ဟု ဆိုရတော့သည်။ ဤဂေါတြဘူစိတ်သည် နိဗ္ဗာန်ကိုအာရုံပြုနိုင်ပြီ။</p> <h3>မဂ်စိတ်ပေါ်လာပုံ</h3> <p>ဂေါတြဘူစိတ်ချုပ်ပြီးနောက် ကိစ္စလေးချက်ကို တပြိုင်နက် ပြီးစေတတ်သော မဂ်စိတ် ပေါ်လာတော့သည်။ ဆီမီးတိုင်သည် မီးစာကို လောင်ခြင်း၊ အမှောင် ပယ်ခြင်း၊ အလင်းဆောင်ခြင်း၊ ဆီကုန်ခြင်းဟူသော ကိစ္စလေးချက်ကို တပြိုင်နက် ပြီးစေသကဲ့သို့ မဂ်တရားသည်လည်း ဒုက္ခသစ္စာကို “ဤမျှသာရှိ၏၊ ဤလောကီ စိတ် စေတသိက် ရုပ်မှတပါး အခြား မရှိ” ဟု ပိုင်းခြား၍ သိခြင်းဟူသော ပရိညာကိစ္စ၊ သမုဒယသစ္စာ တဏှာလောဘကို ပယ်စွန့်ခြင်းဟူသော ပဟာနကိစ္စ၊ နိရောဓသစ္စာ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်း ဟူသော သစ္ဆိကိရိယာကိစ္စ၊ မဂ္ဂသစ္စာ(မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး)ကို မိမိသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်လာစေခြင်းဟူသော ဘာဝနာကိစ္စ ဟူသော ကိစ္စလေးချက်ကို တပြိုင်နက် ပြီးစေနိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-535 <hr> <h3>ပစ္စဝေက္ခဏာ (၅) ဝီထိဖြစ်ပုံ</h3> ဤသို့ မဂ်ရပြီးနောက် ဖိုလ်ဇော (၂)ကြိမ် (၃)ကြိမ် နောင် ဘဝင်ကျ၍ ဘဝင်အစဉ် ပြတ်သောအခါ -<br> (၁) ငါသည် ဤမဂ်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်ကို ရပြီဟု မဂ်ကိုဆင်ခြင်သော ဝီထိ၊<br> (၂) မဂ်အကျိုးကို ခံစားရလေပြီဟု ဖိုလ်ကို ဆင်ခြင်သော ဝီထိ၊<br> (၃) ဤနိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရပြီဟု နိဗ္ဗာန်ကို ဆင်ခြင်သော ဝီထိ၊<br> (၄) ဤမျှသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ပြီးပြီဟု ပဟိန ကိလေသာတို့ကို ဆင်ခြင်သော ဝီထိ၊</p> <p>(၅) ဤမျှသော ကိလေသာတို့ကို မပယ်ရသေး၊ ကျန်သေးသည်ဟု သေသ ကိလေသာတို့ကို ဆင်ခြင်သော ဝီထိ။</p> <p>ဤ ပစ္စဝေက္ခဏာ (၅)ဝီထိတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ထို (၅) ဝီထိတွင် မဂ်ရပြီး ပုဂ္ဂိုလ်အား အမှတ် (၁-၂-၃) ဝီထိတို့ကား ဧကန် ဧက ဖြစ်ကြရသည်၊ အမှတ် (၄-၅) ဝီထိတို့ကား အချို့သောသူများ ဖြစ်၍ အချို့သောသူများ မဖြစ် ကြပါ။ ဤသို့အားဖြင့် သောတာပတ္တိမဂ် (၅) ဝီထိ၊ သကဒါဂါမိမဂ် (၅) ဝီထိ အနာဂါမိမဂ် (၅) ဝီထိ၊ အရဟတ္တမဂ် အမှတ် (၅) ကြဉ် (၄) ဝီထိ၊ စုစုပေါင်း ပစ္စဝေက္ခဏာဝီထိ (၁၉)ဝီထိ ရနိုင်ပါသည်။</p> <h3>ပယ်သောကိလေသာ၊ ကျန်သောကိလေသာ</h3> <p>၁။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ ထိန၊ ဥဒ္ဓစ္စ၊ အဟိရိက၊ အနောတ္တပ္ပ ဟူသော ကိလေသာ ဆယ်မျိုးတွင် ဒိဋ္ဌိနှင့် ဝိစိကိစ္ဆာကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ်ပြီး ဖြစ်ပါသည်၊ ကျန် (၈)မျိုးကို မပယ်နိုင်သေးပါ။</p> <p>၂။ သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာ (၂)မျိုးကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ် ပြီးဖြစ်သည့်အပြင် ကာမရာဂ (လောဘတစ်စိတ်)၊ ဒေါသနှင့် ဒိဋ္ဌိဂတ ဝိပ္ပယုတ်, ပဋိဃသမ္ပယုတ် စိတ်၌ ယှဉ်သော မောဟကိလေသာများကို ခေါင်းပါးအောင် ပြုထားပြီးဖြစ်သည်၊ လုံးဝ အမြစ်ပြတ် မပယ်နိုင် သေးပါ။</p> <p>စာမျက်နှာ-536 <hr> <h3>သတ္တမအဆင့် ဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိစခန်း</h3> ဤအဆင့်ကား ဝိပဿနာစခန်း၏ နောက်ဆုံးအဆင့်ဖြစ်သည်၊ ဤအဆင့်သို့ ရောက်သောယောဂီသည် မဂ်ဖိုလ်ကိုမျက်မှောက်ပြုရပြီဖြစ်သည်။ ဝုဋ္ဌာနဂါမိနီ ဝိပဿနာအဆင့် ဟူ၍လည်း ခေါ်ပါသည်၊ မဂ်တရားကို ဝုဋ္ဌာနခေါ်သည်၊ မဂ်တရားကား ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတို့ကို အာရုံမပြုပါ၊ နိဗ္ဗာန်ကိုသာ အာရုံပြုပါသည်။ ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတည်းဟူသော အာရုံနိမိတ်မှ လွတ်သည်။ ထို့ကြောင့် မဂ်ကို ဝုဋ္ဌာန ခေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ဝုဋ္ဌာနဂါမိနီဝိပဿနာဟူသည် မဂ်သို့ ရောက်ကြောင်း ဖြစ်သော (မဂ်နှင့် နီးကပ်နေသော) ဝိပဿနာဉာဏ်ကို ဆိုလိုပါသည်။ မဂ်သို့ ရောက်ကြောင်း ဖြစ်သော ဉာဏ်ဟူသည် သင်္ခါရုပက္ခောဉာဏ်၏ နောက်ဆုံးပိုင်းနှင့် အနုလောမ ဉာဏ်ပင်ဖြစ်ပါသည်။ သင်္ခါရုပက္ခောဉာဏ်ကို ဝီထိအားဖြင့် သုံးပိုင်း ပိုင်းလျှင် နောက်ပိုင်းဖြစ်သော မနောဒွာရာဝဇ္ဇန်းနောက် ဇော (၇)ကြိမ်ဟူသော သင်္ခါရုပက္ခော ဉာဏ်ဖြစ်ပြီးလျှင် ဘဝင် အနည်းငယ်ခြား၍ ဘဝင်္ဂစလန, ဘဝင်္ဂုပစ္ဆေဒ, မနောဒွါရာဝဇ္ဇာန်းတို့နောင် ပရိကံ, ဥပစာ, အနုလုံဟု အနုလောမဉာဏ် ဖြစ်သည်၊ ထို့နောက် ဂေါတြဘူကို ဆက်သော် မဂ်ဖိုလ်ရတော့သည်။</p> <h3>ဂေါတြဘူစိတ်ဟူသည်</h3> <p>ပုထုဇဉ်အနွယ်ကို လွှမ်းမိုးသောစိတ်ဖြစ်သည်။ ဂေါတြဘူစိတ် ဖြစ်သော အခါ အရိယာအနွယ်သို့ မရောက်သေးသော်လည်း ရောက်တော့မည် ဖြစ်သဖြင့် သမီပူပစာအားဖြင့် ရောက်သည်ဟု ဆိုရတော့သည်။ ဤဂေါတြဘူစိတ်သည် နိဗ္ဗာန်ကိုအာရုံပြုနိုင်ပြီ။</p> <h3>မဂ်စိတ်ပေါ်လာပုံ</h3> <p>ဂေါတြဘူစိတ်ချုပ်ပြီးနောက် ကိစ္စလေးချက်ကို တပြိုင်နက် ပြီးစေတတ်သော မဂ်စိတ် ပေါ်လာတော့သည်။ ဆီမီးတိုင်သည် မီးစာကို လောင်ခြင်း၊ အမှောင် ပယ်ခြင်း၊ အလင်းဆောင်ခြင်း၊ ဆီကုန်ခြင်းဟူသော ကိစ္စလေးချက်ကို တပြိုင်နက် ပြီးစေသကဲ့သို့ မဂ်တရားသည်လည်း ဒုက္ခသစ္စာကို “ဤမျှသာရှိ၏၊ ဤလောကီ စိတ် စေတသိက် ရုပ်မှတပါး အခြား မရှိ” ဟု ပိုင်းခြား၍ သိခြင်းဟူသော ပရိညာကိစ္စ၊ သမုဒယသစ္စာ တဏှာလောဘကို ပယ်စွန့်ခြင်းဟူသော ပဟာနကိစ္စ၊ နိရောဓသစ္စာ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်း ဟူသော သစ္ဆိကိရိယာကိစ္စ၊ မဂ္ဂသစ္စာ(မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး)ကို မိမိသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်လာစေခြင်းဟူသော ဘာဝနာကိစ္စ ဟူသော ကိစ္စလေးချက်ကို တပြိုင်နက် ပြီးစေနိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-537 <hr> <h3>ပစ္စဝေက္ခဏာ (၅) ဝီထိဖြစ်ပုံ</h3> ဤသို့ မဂ်ရပြီးနောက် ဖိုလ်ဇော (၂)ကြိမ် (၃)ကြိမ် နောင် ဘဝင်ကျ၍ ဘဝင်အစဉ် ပြတ်သောအခါ -<br> (၁) ငါသည် ဤမဂ်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်ကို ရပြီဟု မဂ်ကိုဆင်ခြင်သော ဝီထိ၊<br> (၂) မဂ်အကျိုးကို ခံစားရလေပြီဟု ဖိုလ်ကို ဆင်ခြင်သော ဝီထိ၊<br> (၃) ဤနိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရပြီဟု နိဗ္ဗာန်ကို ဆင်ခြင်သော ဝီထိ၊<br> (၄) ဤမျှသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ပြီးပြီဟု ပဟိန ကိလေသာတို့ကို ဆင်ခြင်သော ဝီထိ၊</p> <p>(၅) ဤမျှသော ကိလေသာတို့ကို မပယ်ရသေး၊ ကျန်သေးသည်ဟု သေသ ကိလေသာတို့ကို ဆင်ခြင်သော ဝီထိ။</p> <p>ဤ ပစ္စဝေက္ခဏာ (၅)ဝီထိတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ထို (၅) ဝီထိတွင် မဂ်ရပြီး ပုဂ္ဂိုလ်အား အမှတ် (၁-၂-၃) ဝီထိတို့ကား ဧကန် ဧက ဖြစ်ကြရသည်၊ အမှတ် (၄-၅) ဝီထိတို့ကား အချို့သောသူများ ဖြစ်၍ အချို့သောသူများ မဖြစ် ကြပါ။ ဤသို့အားဖြင့် သောတာပတ္တိမဂ် (၅) ဝီထိ၊ သကဒါဂါမိမဂ် (၅) ဝီထိ၊ အနာဂါမိမဂ် (၅) ဝီထိ၊ အရဟတ္တမဂ် အမှတ် (၅) ကြဉ် (၄) ဝီထိ၊ စုစုပေါင်း ပစ္စဝေက္ခဏာဝီထိ (၁၉)ဝီထိ ရနိုင်ပါသည်။</p> <h3>ပယ်သောကိလေသာ၊ ကျန်သောကိလေသာ</h3> <p>၁။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ ထိန၊ ဥဒ္ဓစ္စ၊ အဟိရိက၊ အနောတ္တပ္ပ ဟူသော ကိလေသာ ဆယ်မျိုးတွင် ဒိဋ္ဌိနှင့် ဝိစိကိစ္ဆာကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ်ပြီး ဖြစ်ပါသည်၊ ကျန် (၈)မျိုးကို မပယ်နိုင်သေးပါ။</p> <p>၂။ သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာ (၂)မျိုးကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ် ပြီးဖြစ်သည့်အပြင် ကာမရာဂ (လောဘတစ်စိတ်)၊ ဒေါသနှင့် ဒိဋ္ဌိဂတ ဝိပ္ပယုတ်, ပဋိဃသမ္ပယုတ် စိတ်၌ ယှဉ်သော မောဟကိလေသာများကို ခေါင်းပါးအောင် ပြုထားပြီးဖြစ်သည်၊ လုံးဝ အမြစ်ပြတ် မပယ်နိုင် သေးပါ။</p> <p>စာမျက်နှာ-538 <hr> ၃။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သကဒါဂါမ်ဘဝက ခေါင်းပါးအောင် ပြုထားပြီးသော ကာမရာဂ (လောဘတစ်စိတ်)နှင့် ဒေါသ (ဗျာပါဒ) တို့ကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ်လိုက်ပြီးဖြစ်သည်။ ကာမရာဂကို ပယ်သတ်ပြီးဖြစ်၍ ကာမဘုံ၌ တဖန် ပဋိသန္ဓေနေရန် မရှိပြီ၊ ထို့ကြောင့် ဤလူ့ဘုံ၌ ရဟန္တာဖြစ်လျှင် ဖြစ်၊ မဖြစ်က ရူပဘုံ, အရူပဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေနေ၍ ထိုမှတစ်ဆင့် နိဗ္ဗာန် ရနိုင်သည်။<br> ၄။ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကား ကိလေသာ (၁၀)ပါးစလုံးကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ်ပြီး ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-539 <hr> <h3>ဝိပဿနာဉာဏ်</h3> <h3>အခန်း (၁၄) ဝိပဿနာဉာဏ် (၁၀)ပါး</h3> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် အားထုတ်သော ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှေးဦးစွာ သမထ ဘာဝနာကို ပွားများအားထုတ်ရသည်။ သမထဘာဝနာဟူသည်မှာ အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် မိမိသန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်အောင်ရှုမှတ်ပွားများအပ်သော နီဝရဏ တရားတို့ကို ငြိမ်းအေးစေတတ်သည့် ကသိုဏ်း (၁၀)ပါး စသည်တို့ပင် ဖြစ်ပါသည်။ တရားကိုယ်မှာ သမာဓိတရားဖြစ်၍ မိမိစိတ်ကို သမာဓိနှင့် အမြဲယှဉ်စေလျက် တစ်ခုတည်းသော အာရုံ၌ သက်ဝင်ပြီး တည်ငြိမ်ရင့်ကျက်လာအောင် ပြုစု ပျိုးထောင်ပေးခြင်း - ဖြစ်သည်။ သမာဓိသိက္ခာကို ပြည့်စုံအောင် ထူထောင်ပြီး သောအခါမှ ဝိပဿနာဘာဝနာကို ပွားများအားထုတ်ရပါမည်။ ဝိပဿနာ အရမှာ ပညာဖြစ်၍ ပညာသိက္ခာကို ပြည့်စုံအောင် ဖြည့်ကျင့်ဆည်းပူးခြင်း ဖြစ်သည်။ တေဘူမက ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ အသုဘဟု အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် ရှုမှတ် ပွားများခြင်းသည် “ဝိပဿနာဘာဝနာ” မည်သည်။ တေဘူမက ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို လူပဲ နတ်ပဲ ဗြဟ္မာပဲ ယောက်ျားပဲ မိန်းမပဲ စသည်ဖြင့် သိမြင်မှတ်ထင်မှု၊ နိစ္စ သုခ အတ္တ သုဘဟု သိမြင် မှတ်ထင်မှု အမှတ်မှား အသိမှား အယူမှားတွေကို ပယ်စွန့်ပြီး နာမ်ပဲ, ရုပ်ပဲ, အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ အသုဘပဲဟု စွဲစွဲမြဲမြဲ ရှုတတ် မြင်တတ် သိတတ်သော ပညာသည် “ဝိပဿနာဉာဏ်” မည်သည်။ (လက္ခဏ)</p> <h3>ဝိပဿနာဉာဏ်စဉ် (၁၀)ပါး</h3> <p>ထိုဝိပဿနာဉာဏ်သည် တစ်မျိုး တစ်စားတည်း မဟုတ်၊ ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်၌ ဖြစ်ပေါ်လာသော ဖြစ်စဉ်အားဖြင့် (၁၀)မျိုးရှိသည်။ ယင်းတို့မှာ အောက်ပါတို့ဖြစ်၏-</p> <p>(၁) သမ္မသနဉာဏ် = အဓိကအားဖြင့် မိမိ၏ ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ် သင်္ခါရ တရားတို့ကို အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ လက္ခဏာယာဉ် သုံးပါးသို့တင်၍ သုံးသပ်ဆင်ခြင်တတ်သောဉာဏ်၊</p> <p>စာမျက်နှာ-540 <hr> (၂) ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ် = ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့၏ ဆိုင်ရာ အကြောင်းကြောင့် ရုတ်ခနဲ ဖြစ်ပေါ်လာပုံနှင့် မကြာခင်မှာပင် ချုပ်ပျောက် ပျက်စီးသွားကြပုံကို ရှုဆင်ခြင်သောဉာဏ်၊ အဖြစ်အပျက်ကို ရှုသော ဉာဏ်တည်း။</p> <p>(၃) ဘင်္ဂဉာဏ် = ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့၏ အဖြစ်မဖက် အပျက်ကိုချည်းသာ ရှုမြင်သောဉာဏ်၊</p> <p>(၄) ဘယဉာဏ် = ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့၏ အပျက်ကိုချည်း တွေ့မြင် နေရသဖြင့် ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့ကို ကြောက်ဖွယ် လိလိ ဘေးကြီးအတိဟု ထင်မြင်သောဉာဏ်၊</p> <p>(၅) အာဒီနဝဉာဏ် = ကြောက်ဖွယ်လိလိ ဘေးအတိ ရှုမြင်ရသဖြင့် ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့၌ အပြစ်ဟု ထင်မြင်သော ဉာဏ်၊</p> <p>(၆) နိဗ္ဗိဒါဉာဏ် = အပြစ်ဟု ထင်မြင်နေရသော ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့ အပေါ်၌ မတွယ်တာ မပျော်ရွှင်နိုင်တော့ဘဲ ငြီးငွေ့ သောဉာဏ်၊</p> <p>(၇) မုစ္စိတုကမျတာဉာဏ်= သင်္ခါရ တရားတို့အပေါ်၌ ငြီးငွေ့လာ၍ ထိုခန္ဓာ ငါးပါး သင်္ခါရတရားတို့မှ လွတ်မြောက်လိုသော ဉာဏ်၊</p> <p>(၈) ပဋိသင်္ခါဉာဏ် - ထွက်မြောက်ရန် အကြောင်း၏ ပြည့်စုံခြင်းငှါ ခန္ဓာ ငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရ တရားတို့၌ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တဟု ထပ်မံ၍ ရှုမှတ်ဆင်ခြင်သောဉာဏ်၊</p> <p>(၉) သင်္ခါရုပေက္ခာဉာဏ် = ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့၌ ကြောက်ခြင်း နှစ်သက်ခြင်းကို မဖြစ်စေဘဲ လျစ်လျူရှုနိုင်သော ဉာဏ်၊</p> <p>(၁ဝ) အနုလောမဉာဏ် = အောက်အောက်သော ဝိပဿနာဉာဏ်များနှင့် အထက် မဂ်ခဏ၌ ရလတ္တံ့သော ဗောဓိပက္ခိယတရား အားလျော်သော ဉာဏ်တို့ဖြစ်သည်။ (ဘေဒ)<br> <br>စာမျက်နှာ-541 <hr> <h3>ဝိပဿနာဉာဏ်ကိစ္စ</h3> ဝိပဿနာဉာဏ် (၁၀)ပါးသည် တစ်ပါးနှင့် တစ်ပါး ရှုမှတ်ပုံချင်း မတူပါ၊ တသီးတခြားစီ ရှုမှတ်ဆင်ခြင်ကြသည်၊ ရှုမှတ်ပုံကိစ္စ အသီးသီးရှိသည်။ ဝိပဿနာ သီးခြားကိစ္စများမှာ-</p> <h3>ဉာဏ် (၁၀)ပါး၏ ရှုမှတ်ပုံ</h3> <p>(၁) သမ္မသနဉာဏ်ကိစ္စ = ကလာပသမ္မသနနည်း, အဒ္ဓါသမ္မသနနည်း, သန္တတိ သမ္မသနနည်း, ခဏသမ္မသနနည်းအားဖြင့် ခန္ဓာ ငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့ကို အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တဟု ရှုမှတ်ခြင်း၊</p> <p>(၂) ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်ကိစ္စ = ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့၏ ဆိုင်ရာ အကြောင်းကြောင့် ရုတ်ခနဲ ဖြစ်ပေါ် လာပုံ ဥပါဒ်နှင့် မကြာခင်မှာပင် ချုပ်ပျက်သွားပုံ ဘင်ကို ရှုမှတ်ခြင်း၊</p> <p>(၃) ဘင်္ဂဉာဏ်ကိစ္စ = ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့၏ အဖြစ်, အပျက်တို့က အလွန် လျင်မြန်ရကား အဖြစ် ဥပါဒ်ကို မရှုမှတ်တော့ဘဲ အပျက် ဘင်ကိုချည်းသာ ရှုမှတ်ခြင်း၊</p> <p>(၄) ဘယဉာဏ်ကိစ္စ = ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရ တရားတို့၏ အပျက် ကိုချည်း တွေ့မြင်နေရ၍ ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရား တို့ကို ကြောက်မက်ဖွယ်ဘေးကြီးအဖြစ် ရှုမှတ်ခြင်း၊</p> <p>(၅) အာဒီနဝဉာဏ်ကိစ္စ = ကြောက်မက်ဖွယ် ဘေးကြီးအဖြစ် ထင်မြင်လာ သော ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့၌ အပြစ်ဟု ရှုမှတ်ခြင်း၊</p> <p>(၆) နိဗ္ဗဒါဉာဏ်ကိစ္စ = အပြစ်မြင်ထားသော ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့ အပေါ်၌ မတွယ်တာမပျော်ပိုက်တော့ဘဲ ငြီးငွေ့ခြင်း၊</p> <p>(၇) မုစ္စိတုကမျတာဉာဏ်ကိစ္စ= ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့၌ ငြီးငွေ့လာ၍ ထိုခန္ဓာ ငါးပါး ရုပ်နာမ် သင်္ခါရတရားတို့မှ လွတ်မြောက်လိုခြင်း၊</p> <p>စာမျက်နှာ-542 <hr> (၈) ပဋိသင်္ခါဉာဏ်ကိစ္စ = တေဘူမက ခန္ဓာ ငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း၏ အကြောင်းနှင့် ပြည့်စုံစေရန် အပြစ်မြင်ထားသည့် သင်္ခါရတရားတို့ကိုပင် အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တဟု ထပ်မံရှုမှတ်ခြင်း၊</p> <p>(၉) သင်္ခါရုပေက္ခာဉာဏ်ကိစ္စ=အပြစ်မြင်၍ စွန့်လွှတ်လိုက်ပြီးသော ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ် သင်္ခါရတရားတို့၌ ကြောက်ခြင်း, နှစ်သက် ခြင်း, အပြစ်မြင်ခြင်း စသည်ဖြင့် မရှုမှတ်တော့ဘဲ လျစ်လျူရှုကာ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ ဟုသာ ရှုမှတ်ခြင်း၊</p> <p>(၁ဝ) အနုလောမဉာဏ်ကိစ္စ=အောက်အောက် ဝိပဿနာဉာဏ်များနှင့် အထက် မဂ်ခဏ၌ ရလတ္တံ့သော ဗောဓိပက္ခိယ တရားအား လျော်အောင် ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ် သင်္ခါရတရားတို့ကို အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တဟုပင် ရှုမှတ်ခြင်းတို့ဖြစ်သည်။ (ရသ)</p> <h3>ဝိပဿနာဉာဏ်ဘေးရန်</h3> <p>ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့၏ ဖြစ်ပုံပျက်ပုံကို ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်ဖြင့် အဖန်ဖန် ရှုမှတ်နေသော ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်၏ စိတ်အစဉ်သည် အလွန်သန့်ရှင်း ကြည်လင်ရကား ဩဘာသ စသော တရားများ ဖြစ်ပေါ်လာတတ်သည်။ ယင်းတရား(၁၀)မျိုးတို့မှာ-</p> <p>(၁) ဩဘာသ = ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်၏ ဉာဏ်နုံ့မှု ထက်မြက်မှုအလိုက် ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါများ ထွက်ပေါ်လာတတ်၏။</p> <p>(၂) ပီတိ = ခုဒ္ဒကာ ခဏိကာ ဩက္ကန္တိကာ ဥဗ္ဗေဂါ ဖရဏာ ဟူသော ပီတိငါးမျိုးလည်း ထိုက်သင့်သလို ဖြစ်ပေါ်လျက် အလွန် နှစ်သက်နေတတ်၏။</p> <p>ခုဒ္ဒကာပီတိ =ကြက်သီး မွေးညင်း ထရုံမျှ သေးငယ်စွာ ဖြစ်သော ပီတိ၊<br> ခဏိကာပီတိ = လျှပ်စစ်ပြက်သလို ခဏ ခဏဖြစ်၍ ခဏ ခဏပျက်သော ပီတိ၊<br> ဩက္ကန္တိကာပီတိ= ဒီရေ လှိုင်းလုံးကြီး လွှမ်းဖုံး လာသကဲ့သို့ တစ်ကိုယ်လုံး လွှမ်းဖုံးသက်ရောက်သော ပီတိ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-543 <hr> ဥဗ္ဗေဂါပီတိ = မိမိအဟုန်ဖြင့် ကိုယ်ကို အထက်သို့ မြှောက်တင် နိုင်သော ပီတိ၊<br> ဖရဏာပီတိ =တစ်ကိုယ်လုံးမှာ ကြာရှည်စွာ ပျံ့နှံ့ ယိုစီးနေသော ပီတိ၊</p> <p>(၃) ပဿဒ္ဓိ = ကိုယ်စိတ်နှစ်မျိုးလုံးပင် အေးမြငြိမ်းချမ်းသဖြင့် ကာယ ပဿဒ္ဓိ စိတ္တပဿဒ္ဓိ နှစ်မျိုးလည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>(၄) အဓိမောက္ခ = ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံ၌ စူးစူးစိုက်စိုက် သက်ဝင် ဆုံးဖြတ် ယုံကြည်တတ်သော သဒ္ဓါလည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>(၅) ပဂ္ဂဟ = ဝိပဿနာစိတ်ကို နောက်မတွန့်ဆုတ်ရအောင် အားပေး ချီးမြှောက် ထောက်ပံ့တတ်သော ဝီရိယလည်း ဖြစ်ပေါ် လာ၏။</p> <p>(၆) သုခ = ဆီထိသော ဝါဂွမ်းပမာ ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်၏ တစ်ကိုယ်လုံး၌ မွန်မြတ်သော စိတ္တဇရုပ်တွေကို ပျံ့နှံ့ ထုံမွှမ်းစေတတ်သော သုခဝေဒနာလည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>(၇) ဉာဏ = ဝရဇိန်လက်နက် မိုးကြိုးစက်ကဲ့သို့ သွက်လက် လျင်မြန် အမြင်သန်သော ဝိပဿနာဉာဏ်လည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>(၈) ဥပဋ္ဌာန = မြင်းမိုရ်တောင်ပမာ ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံ၌ လွန်စွာတည်တံ့ ခိုင်မြဲသော သတိလည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>(၉) ဥပေက္ခာ = သင်္ခါရတရားတို့၏ အဖြစ်အပျက်ကို ဗျာပါရ မများရ တော့ဘဲ အလွယ်တကူ အသင့်အားဖြင့် ရှုနိုင်သည့် တတြမဇ္ဈတ္တုပေက္ခာ ခေါ်သော ဝိပဿနုပေက္ခာ၊ ထို ဖြစ်မှုပျက်မှုကို ဆင်ခြင်လိုသည့်အခါ၌ အလွန်လျင်မြန်စွာ ဆင်ခြင်နိုင်သည့် စေတနာဟူသော အာဝဇ္ဇနုပေက္ခာ တို့လည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။</p> <p>(၁၀) နိကန္တိ = ဩဘာသ စသည်တို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသကဲ့သို့ ဖြစ်သော ဝိပဿနာကို သာယာနှစ်သက်တတ်သော တဏှာသည် နိကန္တိမည်၏။ ထိုနိကန္တိလည်း ဖြစ်ပေါ် လာတတ်ပေသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-544 <hr> ရှေးယခင်က မိမိစိတ်အစဉ်မှာ တစ်ကြိမ် တစ်ခါမျှ မဖြစ်ဖူးဘဲ ယခုမှ ထူးကဲစွာ ဖြစ်ပေါ်လာကြသည့် သြဘာသ စသည်တို့ကို “ငါ့မှာ ဖြစ်၏” ဟု စွဲလမ်းသော ဒိဋ္ဌိ၊ “အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် ကောင်းပေသည်”ဟု မှတ်ထင်တတ်သော မာန၊ “ငါ၏ သြဘာသ” စသည်ဖြင့် တွယ်တာ စွဲလမ်းတတ်သော တဏှာ၊ ဤတရားသုံးမျိုးတို့၏ တည်ရာမှီရာ အာရုံဖြစ်၍ ဝိပဿနာကို ညစ်နွမ်းစေတတ် သောကြောင့် ဝိပဿနာ ညစ်ညူးကြောင်းတရား (ဝိပဿနုပတ္တိလေသ) ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါ ထွက်လာသောအခါ “ငါ့မှာ ရှေးက ဤကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါ များ မဖြစ်ဖူးချေ။ ဤကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါကို ဖြာထွက်စေနိုင်သော စိတ်သည် မဂ်စိတ်, ဖိုလ်စိတ်ပင် ဖြစ်ရမည်၊ ငါမဂ်ရပြီ, ဖိုလ်ရပြီ”ဟု မှတ်ထင်ပြီးလျှင် အားထုတ်မြဲ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို စွန့်လွှတ်၍ ကိုယ်ရောင်ကိုယ်ဝါကိုသာ သာယာနှစ်သက်နေတော့သဖြင့် ဝိပဿနာ လမ်းလွဲရရှာတော့သည်။ ဤသို့သော အဖြစ်မျိုးဖြင့် သြဘာသ စသည် တို့သည် ဝိပဿနာလမ်းကြောင်းမှ သွေဖည်တိမ်းစောင်းသွားနိုင်သောကြောင့် ဝိပဿနာ၏ ဘေးရန်တို့လည်း မည်ပါသေးသည်။</p> <p>မူရင်းဝိပဿနုပတ္တိလေသ (၁ဝ)ပါးကို တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိ ၃-ပါးဖြင့် မြှောက်ပွား လိုက်လျှင် ဥပက္ကိလေသ (၁၀)ပါး အပြား (၃၀)ဖြစ်သည်။ (မလ)</p> <h3>ဝိပဿနာဉာဏ်အကျိုး</h3> <p>သီလဝိသုဒ္ဓိ အစရှိသည့် ဝိသုဒ္ဓိ (၆)ပါးနှင့် ပြည့်စုံခြင်းကို အခြေခံထား၍ တေဘူမက ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတရားတို့ကို လက္ခဏာယာဉ်သုံးပါးသို့တင်ပြီး ဝိပဿနာဉာဏ်စဉ် (၁ဝ)ပါးဖြင့် ရှုမှတ်ပွားများလိုက်ပါက မိမိတို့၏ ပါရမီကုသိုလ် အလျောက် သစ္စာလေးပါး အမှန်တရားကို သိတတ်, တိုက်ရိုက်မြင်တတ်၍ ကိလေသာ အညစ်အကြေးမှ ကင်းဝေးစင်ကြယ်သည့် “ဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိ“ခေါ်သော မဂ်စခန်း သို့ရောက်ပြီး ကျွတ်တမ်းဝင်ကာ အမတနိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို ရရှိ ခံစားရပါ လိမ့်မည်။ (ဖလ)<br> <br>စာမျက်နှာ-545 <hr> <h3>အခန်း (၁၅) ယခုခေတ်ကမ္မဋ္ဌာန်းနည်းအမျိုးမျိုး</h3> ၁။ လယ်တီဆရာတော်<br> ၂။ မင်းကွန်းဆရာတော်<br> ၃။ မိုးညှင်းဆရာတော်<br> ၄။ စွန်းလွန်းဆရာတော်<br> ၅။ ဟံသာဝတီဆရာတော်<br> ၆။ မဟာစည်ဆရာတော်<br> ၇။ တောင်ပုလုဆရာတော်<br> ၈။ မိုးကုတ်ဆရာတော်<br> ၉။ နိဗ္ဗိန္ဒတောရဆရာတော်<br> ၁ဝ။ ကသစ်ဝိုင်ဆရာတော်<br> ၁၁။ ဝေဘူဆရာတော်<br> ၁၂။ အနာဂါမ်ဆရာသက်ကြီး<br> ၁၃။ ညောင်လွန့်တောရဆရာတော်<br> ၁၄။ ရွှေဥဒေါင်းတောင်ဆရာတော်</p> <h3>လယ်တီဆရာတော်၏ ဝိပဿနာ၅နည်း</h3> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းရှုမှတ်လိုသော ယောဂီသည် ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာထံ နည်းခံ၍ တောအရပ်မှာ ဖြစ်စေ၊ သစ်ပင်ရင်းမှာ ဖြစ်စေ၊ တိတ်ဆိတ်သော နေရာမှာ ဖြစ်စေ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ကိုယ်နေဖြောင့်ဖြောင့် ထိုင်ရမည်၊ မည်သည့် ကြောင့်ကြမှုမျှ မရှိစေဘဲ ဝင်သက်ထွက်သက်ကို သတိဖြင့် မပြတ် ရှုမှတ်နေရမည်။ ဤ၌ ထိုင်လျက် ဆိုသော်လည်း ထိုင်ခြင်း၊ သွားခြင်း၊ ရပ်ခြင်း၊ လျောင်းအိပ်ခြင်း လေးမျိုးတို့တွင် တစ်မျိုးမျိုးဖြင့် အားထုတ်နိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-546 <hr> ထို့ပြင် “ဆိတ်ငြိမ်ရာအရပ်”ဟု သမထ အလုပ်ကို ရည်စူး၍ ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ ဝိပဿနာအလုပ်ကား ဆိတ်ငြိမ်သော နေရာမှသာ ပေါက်ရောက်ပြီးမြောက် နိုင်သည်မဟုတ်ပါ။ ပါရမီဉာဏ်သာ အဓိကဖြစ်သည်။ လူထဲသူထဲ တရားနာရင်း အိမ်မှာ ထမင်းချက်ရင်း တရားပေါက်ရောက် ရရှိသွားသော ပုဂ္ဂိုလ်များကို ကျမ်းဂန်တို့တွင် တွေ့မြင်ရသည်။</p> <h3>ပထမ</h3> <p>ရှုမှတ်ကာစတွင် ထွက်သက်ဝင်သက် အရှည်အတိုကို နှလုံးမသွင်း သေးဘဲ နှာသီးဖျား၌ဖြစ်စေ၊ အထက်နှုတ်ခမ်းဖျား၌ဖြစ်စေ စိတ်ကို ခိုင်မြဲစွာ ထား၍ ဝင်လေထွက်လေတို့၏ ထိမှု ခိုက်မှုကို အာရုံစိုက်ရမည်။ “ဝင်လာပြီ” “ထွက်သွားပြီ”ဟု နှုတ်က ဆိုစရာမလို။ ဝင်တိုင်းထွက်တိုင်း သတိမလွတ်စေဘဲ သိအောင် အားထုတ်ရမည်။ တစ်နာရီ နှစ်နာရီ စသည်ဖြင့် တတ်စွမ်းသမျှ မနားဘဲ အားထုတ်ရမည်။ ညောင်းလည်း မပြင်၊ ယားလည်းမကုတ်ဘဲ ဝင်သမျှ ထွက်သမျှ တစ်ခုမှ မလွတ်စေရပါ။ ဝင်တိုင်းထွက်တိုင်း သိအောင် ရှုမှတ်နေ ရမည်။ (အချို့ကား စိတ်ကို ရင်မှာထား၍ ရှုမှတ်ကြသေး၏။)</p> <h3>ဒုတိယအချက်</h3> <p>တဆင့်တက် ရှုမှတ်ရန်မှာ နှာသီးဖျား နှုတ်ခမ်းဖျား၌ ဝင်လေ ထွက်လေကို မလွတ်တမ်း ပိုင်အောင်မှတ်နိုင်လျှင် ဝင်သက်ထွက်သက် ရှည်လျှင် ရှည်မှန်းသိအောင် သတိထားပြီး “ရှည်တယ်”ဟု မှတ်ရမည်။ တိုလျှင် တိုမှန်းသိအောင် သတိထားပြီး “တိုတယ်”ဟု မှတ်ရမည်။ ရှည်မှုတိုမှုကို တစ်ခုမှ မလွတ်အောင် ရှုမှတ်နေရမည်။ ထွက်သက်ဝင်သက် နှေးလျှင် ရှည်သည်၊ မြန်လျှင် တိုသည်ဟု ဆိုလိုသည်။ အချို့ပုဂ္ဂိုလ်များကို ပင်ကိုအတိုင်း တစ်မိနစ် အကြိမ် (၃၈)လောက်၊ အချို့ (၄၀)လောက် ရှူသည်။ အရှည်အတို မညီကြ။</p> <h3>တတိယအချက်</h3> <p>ထို့ထက်တက်၍ ရှုမှတ်ရန်မှာ အရှည်အတိုကို ပိုင်ပိုင်မှတ်နိုင် ပြီးနောက် ဝင်သက်ဆိုလျှင် နှာသီးဖျား နှုတ်ခမ်းဖျားမှ ချက်သို့ ကျအောင် နှာသီးဖျား နှုတ်ခမ်းဖျား အစ၊ လည်ချောင်း အလယ်၊ ချက်အဆုံး သုံးပါး လုံးကို စိတ်ထဲမှာ ထင်ထင်ရှားရှား မြင်လာအောင် ရှုမှတ် ရမည်။ သမာဓိ ရလာလျှင် မှတ်၍ရသည်။</p> <h3>စတုတ္ထအချက်</h3> <p>ကား ထိုသို့စ-လယ်-ဆုံး သုံးပါးလုံးကို ပိုင်ပိုင်မှတ်နိုင်ပြီးနောက် ထွက်သက်ဝင်သက်များသည် တဖြည်းဖြည်း သိမ်မွေ့ လာကြလိမ့်မည်။ အချို့မှာ လူက သိမ်မွေ့အောင် အားထုတ်ရမည်။ အချို့မှာ လူက မလုပ်ရဘဲ သူ့အလိုလို သိမ်မွေ့လာပြီး ထွက်သက် ဝင်သက် ပျောက်သွားပြီ ထင်ရလောက်အောင် ဖြစ်လာတတ်သည်။ ထိုသို့ ထင်လာသောအခါ စိတ်အလွန်ပေါ့ပါးသွားပြီး ခန္ဓာ ကိုယ်ကြီး လေထဲ လွင့်ပျံသလို ထင်ရသည်။ ဤကား ပါဠိတော်နည်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-547 <hr> <h3>အဋ္ဌကထာနည်း</h3> <p>အဋ္ဌကထာအလို ... ပထမဂဏန်းကား ရေတွက်နည်းဟု နှစ်မျိုးရှိသည်။ ထိုတွင် နှာသီးဖျားမှာဖြစ်စေ၊ နှုတ်ဖျားမှာ ဖြစ်စေ စိတ်ထား၍ ထွက်သက်ဝင်သက်ကို “ထွက်တယ်၊ ဝင်တယ်”ဟု မှတ်သော အခါ အစတွင် စိတ်မငြိမ်သေး၍ ဝင်တိုင်း ထွက်တိုင်း မိအောင်မမှတ်နိုင်ဘဲ ရှိတတ်သည်။ မထင်ရှားသော ထွက်သက် ဝင်သက်ကို မရေတွက်ဘဲ ထင်ရှား သော ထွက်သက် ဝင်သက်ကိုသာ ရေတွက်ရမည်။</p> <h3>အနှေးရေတွက်နည်း</h3> <p>ရေတွက်ပုံမှာ တစ် နှစ် သုံး လေး ငါးဟု ငါးအထိ အဆုံးထား၍ တစ်မျိုး၊ တစ်မှခြောက်ထိ တစ်မျိုး၊ တစ်မှ ခုနစ်ထိ တစ်မျိုး၊ တစ်မှ ရှစ်ထိ တစ်မျိုး၊ တစ်မှ ကိုးထိ တစ်မျိုး၊ တစ်မှ တစ်ဆယ်ထိ တစ်မျိုးဟူ၍ ခြောက်မျိုးဖြင့် ရေတွက်ရမည်။ ထိုသို့ ခြောက်မျိုး ထိအောင် ရေတွက်ပြီးလျှင် ပထမတစ်မျိုးကို ပြန်ရှုပါ။ ထိုသို့ ခဏ ခဏ ခဏ ခဏ ရှုမှတ်၍ နေသားကျလာသည့်အခါ စိတ်ကို နှာခေါင်းဝစိုက်ထား၍ ထွက်သက်ဝင်သက် နှစ်မျိုးတွင် ထင်ရှားရာကို တစ်ဟု ရေတွက်ရသည်။ နှစ်ခုလုံး ထင်ရှားလျှင် အစဉ်အတိုင်း နှစ် သုံး လေး ငါးဟု ရေတွက်ရသည်။ မထင်ရှားလျှင် ရပ်တန့်၍ ထင်ရှားသော အချက်ပေါ်မှ နှစ် စသည် တက်၍ ငါးကျလျှင် တစ်က ပြန်စ ရ၏။ ထိုနည်းတူ တစ်ဆယ်မျိုးတိုင်အောင် ထင်ရှားသော ထွက်သက်ဝင်သက် ကိုသာ ကောက်၍ ရေတွက်သောကြောင့် နှေးသော ရေတွက်နည်းဟု ဆိုရသည်။</p> <h3>အမြန်ရေတွက်နည်း</h3> <p>ကား ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း ရှုမှတ်ဖန်များလတ်သော် ထင်ထင် ရှားရှား ရေတွက်ရသော အချက်များ ... များလာလိမ့်မည်။ တစ် နှစ် စသော မှတ်ချက်တို့ အပြတ်အလပ်မရှိ မှတ်နိုင်လာလိမ့်မည်။ ထွက်သက်ဝင်သက် အစဉ်နှင့် တစ်နှစ်စသော ဂဏာန်းအစဉ် မခုန်ကျော်၊ ထပ်ခနဲ ချပ်ခနဲ မိမိရရ ဖြစ်လာလိမ့်မည်။</p> <p>ဂဏန်းအစဉ်များကို နှုတ်က ရွက်စရာ မလို၊ စိတ်ကသာ ရေရွတ်ရမည်။ အာရုံ မြန်မြန်ထင်သလောက် သတိက တိခနဲ ချပ်ခနဲ မှတ်ဖို့သာ အရေးကြီးသည်။ ဤကား မြန်မြန်ရေတွက်နည်းတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-548 <hr> ထို့နောက် မရေတွက်သော်လည်း ရေတွက်သကဲ့သို့ နှာဝ၌ ထွက်သက် ဝင်သက် ထိတိုင်း အသိနှင့်သတိ မြဲနေရမည်။ ထိုအခါ ဂဏန်းနည်းဖြင့် ရေတွက်ရှုမှတ်ရန် မလိုတော့ချေ။</p> <h3>ဒုတိယအချက် အနုဗန္ဓနာ (သတိဖြင့် အမြဲတမ်း စွဲမြဲထားမှု)</h3> <p>နည်းမှာ နှာဝ၌ စိတ်ကို အမြဲစိုက်ထားပြီး ဝင်လေထွက်လေကို တစ်ကြိမ်မျှ မလွတ်စေဘဲ အစဉ်တွယ်ကပ်နေအောင် ရှုမှတ်သောနည်း ဖြစ်သည်။ ရေတွက်မှုမရှိဘဲ ထိမှု၊ သိမှု အစဉ်မှန်အောင် “ဝင်နေတယ်၊ ထွက်နေတယ်” ဟု ပဋိဘာဂနိမိတ် ပေါ်သည်အထိ ရှူမှတ်နေရမည်ဟု ဆိုလိုသည်။ ဖော်ပြပါ ဂဏန်းနည်း၊ အနုဗန္ဓနာနည်း နှစ်မျိုးလုံး ထိရာဌာနကို မလွတ်စေရပါ။</p> <p>ထိုသို့ ပဋိဘာဂနိမိတ် ထင်ပြီးနောက် ထိုနိမိတ်ကို မကွယ်ပျောက်စေဘဲ ထင်ထင်ရှားရှား ပွင့်လင်းသွားအောင် အာရုံ၌ စိတ်ကို ဖိဖိစီးစီးထား၍ စူးစိုက် မှတ်ရမည်။ ထိုနည်းကို ထပနာ (စိတ်ကို ဖိကပ်ထားမှု) နည်းဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ဤကား သမထစခန်း ဖြစ်သည်။ သမာဓိရအောင် အားထုတ်နည်း ဖြစ်သည်။ ဤသို့ အားထုတ်၍ သမာဓိ အားကောင်းလာသောအခါ သမာဓိစခန်းမှ ဝိပဿနာလမ်းသို့ တက်ရမည်။ ထွက်သက် ဝင်သက်တို့၏ ခဏမစဲ တဖွဲဖွဲ ဖြစ်ပျက်မှုနှင့် ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို အနိစ္စ (မမြဲ)၊ ဒုက္ခ (ဆင်းရဲ၏)၊ အနတ္တ (အနှစ်အသားမရှိ)ဟု ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>ဤ၌ ရုပ်သည် နာမ်ထက် ဉာဏ်၌ ထင်လွယ်သောကြောင့် ရုပ်ကို စ၍ ရှုမှ ပေါက်ရောက်လွယ်သည်။ ထွက်သက်ဝင်သက်သည် သမာဓိရလွယ်ခြင်း၊ ထင်မြင် လွယ်ခြင်းတို့ကြောင့် ရိပ်သာများ၌ ထွက်သက်ဝင်သက်ကို အားထုတ်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ ထွက်သက်ဝင်သက်ကို ရှုမှတ်၍ အညောင်းအညာ ဝေဒနာ ပေါ်လာ သောအခါ ထိုဝေဒနာကို ရှုမှတ်ရမည်။ ထိုသို့ ရှုမှတ်လျှင် ဝေဒနာနုပဿနာ¹ ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ရှုမှတ်ရင်း ကြံစည်တွေးတောလျှင် ထိုစိတ်ကို မှတ်ရမည်။ ထိုသို့ မှတ်လျှင် စိတ္တာနုပဿနာ² ဖြစ်သည်။ ကာမဂုဏ်အာရုံကို ကြံစည်လျှင် ထိုအကြံကို လိုက်မှတ်ရမည်။ ထိုသို့ ရှုမှတ်က ဓမ္မာနုပဿနာ³ ဖြစ်သည်။<br> ၁။ ဝေဒနာကို အဖန်ဖန် ရှုမှတ်ခြင်း။<br> ၂။ စိတ်ကို အဖန်ဖန် ရှုမှတ်ခြင်း။<br> ၃။ လောဘ စသော သဘောတရားကို အဖန်ဖန် ရှုမှတ်ခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-549 <hr> ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း ထွက်သက်ဝင်သက် ဟူသော အာနာပါနကို ထူထောင်၍ အားထုတ်နေခြင်းသည် ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်၏ ပါရမီအလျောက် တစ်ရက်၊ နှစ်ရက် တစ်လ၊ နှစ်လ၊ တစ်နှစ်၊ နှစ်နှစ်နှင့် မဂ်ဖိုလ်ရောက်၍ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင် ကြပါသည်။</p> <p>ထိုသို့ နိဗ္ဗာန်ကို ယခုဘဝ မျက်မှောက် မပြုနိုင်စေကာမူ-<br> (၁) ရတနာသုံးပါးကို ယခင်ကထက် ကြည်ညိုတတ်ခြင်း၊<br> (၂) သေရမည့် ဘေးကို တရားအားမထုတ်ခင်ကလောက် မကြောက်ခြင်း၊<br> (၃) မတရားလိုချင်မှု (ဝိသမလောဘ)၊ မတရားတပ်မက်မှု (အဓမ္မရာဂ) မဖြစ်တော့ခြင်း၊<br> (၄) ရသမျှနှင့် ရောင့်ရဲနိုင်ခြင်း၊<br> (၅) ကုသိုလ်၌ မွေ့ပျော်ခြင်း-<br> စသော အကျိုးတရားများကို တရားအားထုတ်သူတိုင်း ခံစားကြရမည် ဖြစ်သည်။</p> <h3>မင်းကွန်းဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> <p>“ထိုင်တယ်၊ အိပ်တယ်၊ သွားတယ်၊ စားတယ်”ဟု ရှုမှတ်ရသောနည်းသည် ကာယာနုပဿနာ (ရုပ်အပေါင်းကို အဖန်ဖန်ရှုမှတ်မှု) ဖြစ်သည်။ သွားသည့်အခါ “ကြွတယ်၊ လှမ်းတယ်၊ ချတယ်”ဟု မှတ်ရသည်။ သွားလာစဉ်မှာ အာရုံတစ်ခုခုကို မြင်လျှင် “မြင်တယ် မြင်တယ်”၊ ကြားလျှင် “ကြားတယ် ကြားတယ်”၊ နံလျှင် “နံတယ် နံတယ်”ဟု မှတ်ရသည်။</p> <p>ထမင်းစားလျှင် “စားတယ် စားတယ်”ဟု မှတ်ရသည်။ မှတ်ကျင့်ရလာ သည့်အခါ ထို့ထက် အမှတ်စိပ်ပြီး မှတ်ရမည်။ စားရန် ဇွန်းကို ကိုင်လျှင် “ကိုင်တယ် ကိုင်တယ်”၊ ဟင်းကိုခပ်လျှင် “ခပ်တယ် ခပ်တယ်”၊ ယူလာလျှင် “ယူတယ် ယူတယ်” စသည်ဖြင့် အမူအရာတိုင်းကို မှတ်ရမည်။ အားထုတ်စမှ ဆယ်ရက်လောက်အထိ ဟိုသည် အာရုံများပြီး ထင်သလောက် မရှုမှတ်နိုင်၊ သမာဓိ မရနိုင် ဖြစ်တတ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-550 <hr> ကောင်း၊ မကောင်း မည်သည့် အာရုံကို မြင်မြင် “မြင်တယ် မြင်တယ်” ဟု မှတ်ရမည်။ မှတ်ဖန်များလျှင် မြင်သော အာရုံများသည် “မြင် သိ ပျက်” “မြင် သိ ပျက်”နှင့် ပြောင်းလဲဖြစ်ပျက်သွားတတ်သည်။ ထိုအခါ မြင်သည့် အဆင်းက ရုပ်၊ သိတာက နာမ်ဟု ရုပ်နှင့်နာမ်ကို ခွဲခြားသိမြင်လာတတ်သည်။ ရှူမှတ်သည့်အခါ တစ်ခုခုကို သိအောင် မိအောင် ရှုမှတ်ရသည်။ ထိုသို့ မရှု မှတ်လျှင် တိုက်ဆိုင်ထိတွေ့မှု (ဖဿ) ကြောင့် ခံစားမှု (ဝေဒနာ) ဖြစ်ပြီး ခံစားမှု (ဝေဒနာ) ကြောင့် နှစ်သက်မှု (တဏှာ)၊ စွဲလမ်းမှု (ဥပါဒါန်) စသည့် အကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပွားလာတတ်သည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် တစ်ခုနှင့် တစ်ခု၊ တစ်သဘောနှင့် တစ်သဘော ပြောင်းလဲ၍ ဖြစ်ပျက်နေပုံကို ဉာဏ်ဖြင့် မြင်အောင် ရှုမှတ်ရမည်။ တရားသဘောအတိုင်း ပြောင်းလဲ ဖြစ်ပျက်ပုံကို တွေ့လျှင် တဏှာမဖြစ်၊ တဏှာချုပ်လျှင် နောက် ဘဝပေါင်းအသင်္ချေ ဆက်ဖြစ်နေဦးမည့် ဥပါဒါန်ကံများလည်း ချုပ်ကြတော့သည်သာ ထိုအခါ ကောင်းသည့်အာရုံတွေ့လည်း တဏှာမဖြစ်၊ မကောင်းသည့် အာရုံတွေ့လည်း ဒေါသမဖြစ်၊ ကောင်း၊ မကောင်း အာရုံတွေ့လည်း မောဟ မဖြစ်တော့ချေ။</p> <p>ထိုမျှသာမက မြင်တာကို “မြင်တယ် မြင်တယ်”ဟု ရှုမှတ်ရာတွင် တစ်မှတ် တစ်မှတ်၌ မဂ္ဂင် (နိဗ္ဗာန်ဝင်ရာလမ်း) ရှစ်ပါး ဖြစ်နိုင်သည်။ ရုပ်နာမ်တို့၏ဖြစ်ပျက် ပုံကို အမှန်သိမြင်ခြင်းသည် သမ္မာဒိဋ္ဌိ (မှန်စွာမြင်မှု) မဂ္ဂင်၊ ဖြစ်ပျက်အပေါ် စိတ်ကို တင်ထားလိုက်ခြင်းသည် သမ္မာသင်္ကပ္ပ (မှန်စွာကြံမှု) မဂ္ဂင် ဖြစ်သည်။ ဤနှစ်ပါးသည် ပညာမဂ္ဂင်တည်း။</p> <p>ရှုမှတ်သော အာရုံမှာ စိတ်တည်ကြည်သွားခြင်းသည် သမ္မာသမာဓိ (မှန်စွာ တည်ကြည်မှု) မဂ္ဂင်၊ စိတ်မလွင့်သွားရအောင် ဆွဲဆောင်ထားခြင်းသည် သမ္မာဝါယာမ (မှန်စွာ အားထုတ်မှု) မဂ္ဂင်၊ ရှုမှတ်၍ ရခြင်း၊ သိနေခြင်းသည် သမ္မာသတိ (မှန်စွာ သိမှတ်မှု) မဂ္ဂင် ဖြစ်သည်။ ဤမဂ္ဂင် သုံးပါးသည် သမာဓိ မဂ္ဂင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုသို့ မှတ်နေသည့်အခိုက် မကောင်းသော ဝစီကံဒုစရိုက်ကို မကျူးလွန် ခြင်းသည် သမ္မာဝါစာ (မှန်စွာ ပြောဆိုခြင်း) မဂ္ဂင် ဖြစ်သည်။ မကောင်းသော ကာယကံဒုစရိုက်ကို မကျူးလွန်ခြင်းသည် သမ္မာကမ္မန္တ (မှန်စွာ ပြုမှု) မဂ္ဂင်ဖြစ်သည်။ တရားရှုမှတ်နေစဉ် အသက်မွေးမှုဆိုင်ရာ ကာယကံ၊ ဝစီကံဒုစရိုက်များကို မကျူးလွန်ခြင်းသည် သမ္မာအာဇီဝ (မှန်စွာ အသက်မွေးမှု) မဂ္ဂင် ဖြစ်သည်။ ဤသုံးပါးကို သီလမဂ္ဂင်ဟု ခေါ်သည်။ ထို့ကြောင့် ရှုမှတ်သည့် အမှတ်တိုင်း အမှတ်တိုင်းမှာပင် မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး ပါဝင်သည်ဟု ဆိုရခြင်းဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-551 <hr> ထိုသို့ ရှုမှတ်စဉ် မြင်သည့်အဆင်းက ရုပ်၊ မြင်တာက ရုပ်၊ သိတာက နာမ်ဟု အမြင်ကွဲပြားသိခြင်းသည် နာမရူပပရိစ္ဆေဒ (နာမ်နှင့် ရုပ်ကို ခွဲခြားသိမြင်မှု) ဉာဏ်ဖြစ်သည်။ မျက်စိအကြည်၊ အဆင်းရုပ်၊ အလင်းရောင်၊ နှလုံးသွင်း တို့ကြောင့် မြင်သိစိတ် (စက္ခုဝိညာဉ်စိတ်) ဖြစ်ရသည်ဟု အကြောင်းအကျိုးကို သိမြင်ခြင်း၊ ပစ္စယပရိဂ္ဂဟဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်ပြီးနောက် ပျက်ပျက်သွား၍ အနိစ္စ၊ မပျက်စီးအောင် အောင့်အည်းမရဘဲ ပျက်ပျက်သွား၍ ဒုက္ခ၊ ထိုသို့ ပျက်ပျက် နေ၍ ကိုယ်အလိုမကျသဖြင့် အနတ္တဟူ၍ သိမြင်ခြင်းသည် သမ္မသနဉာဏ်၊ ဤသို့ စသည်ဖြင့် ဉာဏ်စဉ်များ အဆင့်ဆင့်တက်ပြီး မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်ဖြစ်ကာ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါသည်။</p> <p>အထူးအားဖြင့် မည်သည့်ဝိပဿနာဆရာတော်၏ နည်းပင်ဖြစ်စေ သမာဓိ ရအောင် ပထမအားထုတ်ရသည်၊ သတိခိုင်လျှင် သမာဓိပိုင်သည်၊ သမာဓိ ပိုင်လျှင် ဝိပဿနာနိုင်ပါသည်။ ဝိပဿနာနိုင်လျှင် ဝိဇ္ဇာခေါ် အလင်းဓာတ် ပေါ်လာမည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>မိုးညှင်းဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်းအကျဉ်း</h3> <p>မိမိတို့ ရှူနေကျ ထွက်သက် ဝင်သက်ကား အနိစ္စ (မမြဲ)၊ စင်္ကြံသွားမှုလည်း အနိစ္စ (မမြဲ) စသည်ဖြင့် အမူအရာ မှန်သမျှနှင့် ရုပ်နာမ်အားလုံးကို ဖြစ်ပျက် ရှုမှတ်နေရမည်။ ဉာဏ်ဖြင့် ကြည့်၍ ဥဒယဗ္ဗယ (ဖြစ် ပျက်) ဉာဏ်ထင်အောင် ရှုရမည်။ ထို့နောက် ထိုထိုရုပ်နာမ်တို့၏ အပျက်ကို ဉာဏ်ဖြင့် ကြည့်၍ “ပျက် ပျက် ပျက်” ဟု ဖြစ်စေ၊ “ပျောက် ပျောက် ပျောက်” ဟု ဖြစ်စေ၊ “မရှိ မရှိ မရှိ”ဟု ဖြစ်စေ၊ “အနိစ္စ အနိစ္စ (မမြဲ မမြဲ)”ဟု ဖြစ်စေ ဘင်္ဂ (အပျက်) ဉာဏ်၊ ဘယ (ဘေးမြင်) ဉာဏ်၊ အာဒီနဝ (အပြစ်မြင်) ဉာဏ်၊ နိဗ္ဗိန္ဒ (ငြီးငွေ့) ဉာဏ်၊ မုစ္စိတုကမျတာ (လွတ်မြောက်လိုမှု) ဉာဏ် စသည်တို့ ထင်မြင်လာအောင် နေ့ရောညပါ မပြတ် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>ရုပ်နာမ် အကြောင်းအဆက်ဆက်ကြောင့် ရုပ်နာမ် အကျိုးအဆက်ဆက်တို့ ဖြစ်ပျက်နေသည်ကို ရှုမှတ်၍ သိမြင်ပါက နည်းလေးပါးတို့ကို သိမြင်နိုင်ပါသည်။</p> <h3>သိပ္ပံကား</h3> <p>အစ မထင် သံသရာက စ၍ အဆုံးမရှိသည့် ကာလကျအောင် သတ္တဝါတစ်ဦးစီတို့ ဆက်စပ်၍ ဖြစ်ပျက်နေသည်ကို ထင်မြင်ခြင်း (ဧကတ္တ) နည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-552 <hr> တဖန် အကြောင်းအကျိုးတို့ဆက်စပ်နေကြသော်လည်း အကြောင်းတခြား၊ အကျိုးတခြားဟု ထင်မြင်ခြင်း (နာနတ္တ) နည်း။</p> <p>ထိုအကြောင်း အဆက်ဆက်တို့ကြောင့် အကျိုးအဆက်ဆက်တို့ ဖြစ်ကြ ရာတွင် အကြောင်းအဆက်ဆက်က အကျိုးအဆက်ဆက်ကို ဖြစ်စေရဦးမည်ဟု ကြောင့်ကြ ဗျာပါရ မရှိသည်ကို ထင်မြင်ခြင်း (အဗျာပါရ) နည်း။</p> <p>ထိုသို့ ကြောင့်ကြဗျာပါရ မရှိကြသော်လည်း အကျိုးဖြစ်စေသောအခါ အကြောင်းအားလျော်စွာ အကျိုးဖြစ်ပေါ်လာသည်ကို ထင်မြင်ခြင်း (ဧဝံဓမ္မတာ) နည်း။</p> <p>ဤကား “ပျက် ပျောက် မရှိ အနိစ္စ” စသည်ဖြင့် ရှုသူတို့အား ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် နည်းလေးပါး ထင်လာပုံတည်း။</p> <p>ထို့ပြင် အစမထင် သံသရာက အဆုံးမရှိ သံသရာကျအောင် ကြောင်းကျိုး တရားတို့ တစပ်တည်း ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်နေသည်ကို ဝိပဿနာဉာဏ်မှာ ထင်မြင် လာလျှင် “သတ္တဝါများ သေပြီးပြတ်သည်ဟု အထင်မှားသော ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ” ကို ကိုယ်တိုင် သိလာရ၏။ တဖန် ထိုသို့ ကြောင်းကျိုး ဖြစ်ပျက်နေပုံကို ထင်မြင်လျှင် “သတ္တဝါတို့ တစ်ဘဝပြီးတစ်ဘဝ ကူးဆက်၍ လိုက်ပါ ဖြစ်ပျက်နေသည်ဟု အထင် မှားသော သဿတဒိဋ္ဌိ” ကို လည်းကောင်း၊ “သတ္တဝါတို့ကို တစုံတယောက်က ဖန်ဆင်းသည်ဟု အထင်မှားသော ဣဿရ နိမ္မာနဒိဋ္ဌိ” ကို လည်းကောင်း၊ “ဖြစ်ဖြစ်သမျှ ချမ်းသာဆင်းရဲတို့သည် ရှေးကံဟူသော အကြောင်းတစ်ခုတည်း ကြောင့်သာ ဖြစ်လာရ၏ဟု အထင်မှားသော ပုဗ္ဗေကတဟေတုဒိဋ္ဌိ” ကို လည်းကောင်း၊ အခြား အယူမှားများကိုလည်းကောင်း ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်ဖြင့် သိမြင်နိုင်ကြပေသည်။</p> <p>ထို့ပြင် ဤဘဝ ရုပ်နာမ်တို့သည် နောက်ဘဝသို့ မလိုက်နိုင်ကြဘဲ ဤဘဝ တွင်သာ ချုပ်ပျောက်ပျက်စီးသောကြောင့် “အနိစ္စ အနိစ္စ” ဟု လည်းကောင်း၊ ချုပ်ပျောက် သေဆဲ ဆင်းရဲသောကြောင့် “ဒုက္ခ ဒုက္ခ” ဟု လည်းကောင်း၊ ထိုသို့ ချုပ်ပျောက်သေသဖြင့် အလိုမကျ အစိုးမရသောကြောင့် “အနတ္တ အနတ္တ”ဟု လည်းကောင်း ထင်မြင်အောင် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>အရွယ်၊ အချိန်၊ ရှေ့တိုး၊ နောက်ဆုတ် စသော အမူအရာ စသည်တို့၌လည်း ပထမအရွယ်က ရုပ်နာမ်သည် ဒုတိယအရွယ်သို့ မလိုက်ပါပုံ၊ ရှေ့အချိန်ရှိ ရုပ်နာမ်သည် နောက်အချိန်သို့ မလိုက်ပါပုံ၊ ရှေ့အမူအရာရှိ ရုပ်နာမ်သည် နောက်အမူအရာသို့ မလိုက်ပါပုံ စသည်တို့ကို အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တဟု ရှုမှတ်ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-553 <hr> <h3>အာဟာရဇ (အစားအစာကြောင့် ဖြစ်သော)</h3> <p>ရုပ်ကို ရှုပုံကား အစာမစားရ သဖြင့် အာဟာရဇရုပ်တို့ လျော့ပါးပုံ၊ ဆာလောင်နုံးခွေပြီး အဆင်းပျက်ပုံ၊ အစာစားရသဖြင့် ရွှင်လန်းချမ်းသာ ဝဖြိုးလာပုံ၊ ဆာရုပ်၊ နွမ်းရုပ်တို့ ပျက်ပျက် သွားပုံတို့ကို အနိစ္စ စသည်ဖြင့် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <h3>ဥတုဇ (အအေးအပူကြောင့် ဖြစ်သော)</h3> <p>ရုပ်ကို ရှုပုံကား သတ္တဝါတို့၏ အပူအဆက်ဆက်က အအေး အဆက်ဆက်ကို ပျက်စေပုံနှင့် အအေး အဆက် ဆက်က အပူအဆက်ဆက်ကို ပျက်စေပုံတို့ကို အနိစ္စ စသည်ဖြင့် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <h3>ကမ္မဇ (ကံကြောင့်ဖြစ်သော)</h3> <p>ရုပ်တို့ကို ရှုပုံကား မျက်စိစသည်၌ ဖြစ်သော ကမ္မဇရုပ်တို့သည် နားစသည်သို့ မလိုက်ပါမူ၍ မျက်စိစသည်၌ပင် ချုပ်ပျောက်ပုံကို အနိစ္စစသည်ဖြင့် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <h3>စိတ္တဇ (စိတ်ကြောင့် ဖြစ်သော)</h3> <p>ရုပ်တို့ကို ရှုပုံကား ဝမ်းမြောက်ခြင်းစသည် ကြောင့်ဖြစ်သော ရုပ်သည် နှလုံးမသာယာခြင်း စသည်ကြောင့် ဖြစ်သော ရုပ်သို့ မရောက်ဘဲ မိမိတို့ ဖြစ်ရာ၌ပင် ချုပ်ပျောက်ပုံကို အနိစ္စ စသည်ဖြင့် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <h3>ဓမ္မတာအတိုင်း ဖြစ်သော ရုပ်တို့ကို ရှုပုံ</h3> <p>ကား သက်မဲ့ရုပ်တို့ ပြောင်းလဲ ဖြစ်ပျက်ကြရာ၌ တစ်ခုမှ တစ်ခုသို့ မလိုက်ပါပုံကို အနိစ္စ စသည်ဖြင့် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>၁။ ကလာပရုပ်အစုအပုံ နာမ်အစုအပုံတို့ကို ရှုပုံကား- ဖဿ (တွေ့ထိခြင်း)၊ ဝေဒနာ (ခံစားခြင်း)၊ သညာ (မှတ်သားခြင်း)၊ စေတနာ (စေ့ဆော်တိုက်တွန်းခြင်း)၊ ဝိညာဏ် (သိခြင်း) ဟူသော ငါးမျိုးတို့သည်လည်း ရှုမှတ်ရင်းပင် ပျက်ပျက် လိုက်နေပုံကို အနိစ္စ စသည်ဖြင့် အဖန်ဖန် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>၂။ ယမက (အစုံ) ရှုနည်းကား- အရှုခံရုပ်နှင့် ရှုမှတ်သည့် နာမ် (စိတ်) တို့သည် နှစ်မျိုးလုံးပင် တပြိုင်တည်း ပျက်ပျက်နေပုံကို အနိစ္စ စသည်ဖြင့် ရှုမှတ်ရပါမည်။</p> <p>၃။ ခဏိက (တခဏမျှ) ရှုနည်းကား- ရုပ်ကို ရှုမှတ်သည့် နာမ်အဆင့်ဆင့် တို့သည် ရှုမှတ်ရင်း ခဏမှာပင် ပျက်နေပုံကို အနိစ္စ စသည်ဖြင့် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>၄။ ပဋိပါဋိ (အစဉ်) ရှုနည်းကား - ရုပ်နာမ် အဆင့်ဆင့်တို့၏ ရှုရင်းမှာပင် အစဉ်အတိုင်း ပျက်ပျက်လိုက်နေပုံကို ပျက်ပျက်နေပါတကား၊ အနိစ္စပါတကား စသည်ဖြင့် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-554 <hr> အထက်ပါ နည်းလေးမျိုးတို့ဖြင့် အရှုခံရုပ်နာမ်တို့ကို ရှုမှတ်သည့် နာမ် တို့ကသာ ရှုမှတ်ရှုမှတ်နေသောကြောင့် ဒိဋ္ဌိ (အမြင်မှားခြင်း)၊ မာန (ထောင်လွှာခြင်း)၊ တဏှာ (တပ်မက်ခြင်း) တို့ကို ကင်းရှင်းအောင် ခွာနိုင်ကြသည်။</p> <p>၅။ ဒိဋ္ဌိကို ခွါပုံကား- ငါ ဝိပဿနာရှု၏ဟု ထင်မှု ဒိဋ္ဌိဖြစ်၍ မဂ်ဖိုလ် တက်လမ်းကို တားနိုင်၏။ သင်္ခါရ (ပြုစီမံမှု) တရားတို့က သင်္ခါရ တရားတို့ကို ရှုသည်ဟု ထင်မှသာ ဒိဋ္ဌိကွာ၏။</p> <p>၆။ မာနကို ခွါပုံကား- ဝိပဿနာကို ငါ ကောင်းစွာ ရှုနိုင်၏ စသည်ဖြင့် ထင်မူ တက်ကြွသော မာနဖြစ်၍ တရားတက်လမ်းကို တားနိုင်၏။ သင်္ခါရတရား တို့က သင်္ခါရတရားတို့ကို ရှု၏ဟု ထင်မှသာ မာနကွာနိုင်၏။</p> <p>၇။ တဏှာကို ခွါပုံကား- စိတ်ကို နိုင်နင်းစွာ ရှုနိုင်ခြင်းကြောင့် ငါ ဝိပဿနာ ချည်း ရှုမှတ်ချင်နေ၏ဟု ဝိပဿနာကို သာယာမှု တဏှာဖြစ်က တက်လမ်းကို တားနိုင်၏။ သင်္ခါရတရားစုက သင်္ခါရတရားစုကို ရှု၏-ဟု ထင်မှသာ တဏှာ ကွာနိုင်၏။</p> <p>ဖော်ပြပါ ဝိပဿနာကို စွဲ၍ ဖြစ်သော တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့ကပင် တရား တိုးတက်မှုကို တားမြစ်နိုင်သေးလျှင် ဆွမ်း သင်္ကန်း စသည်တို့ကို စွဲ၍ ဖြစ်သော တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိတို့က ပို၍ တားမြစ်နိုင်ကြောင်း ပြောဖွယ်ရာ မလိုပြီ။ သို့ဖြစ်၍ ဤဘဝတွင် မဂ်ဖိုလ်ကို ရရှိလိုသူတို့သည် နောက်နောက် ဘဝဆိုင်ရာ တောင့်တခြင်းတဏှာလောဘတို့ကို ဖြတ်ကြရပေမည်။ သို့မှသာ ဤဘဝတွင် နေကြပါမူ မဂ်ဖိုလ်ကို မရနိုင်ကြောင်း သတိပြုကြရပါမည်။</p> <h3>စွန်းလွန်းဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> <p>ယောဂီသည် တရားအားမထုတ်ခင် ကြိုတင်ပြုရမည့်အချက်များ ရှိသည်။ “တရားအားထုတ်နေစဉ် အတွင်း၌ မြတ်စွာဘုရားအား တပည့်တော်၏ ကိုယ်ခန္ဓာကို နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း၍ လှူဒါန်းပါ၏။ သုံးဆယ့် တစ်ဘုံသားတို့ ချမ်းသာကြပါစေ၊ ဤကောင်းမှုကို သတ္တဝါအပေါင်း တို့အား အမျှပေးဝေပါ၏။ အမျှ အမျှ အမျှ။ သူတော်ကောင်းတို့ ပို့သသော မေတ္တာ၊ ပေးဝေသော ကုိုလ်အဖို့ကိုလည်း အကျွန်ုပ် ခံယူပါ၏။ သာဓု-သာဓု-သာဓု”ဟု ရှေးဦးစွာ ပြုကျင့်ရမည်။ “ဘယ်အချိန်အထိ အားထုတ်မည်”ဟု ကိုယ့်အလိုနှင့် အဓိဋ္ဌာန်ပြီး အချိန်မပိုင်းနှင့်၊ စွမ်းအားရှိသမျှ အားထုတ်ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-555 <hr> မျက်စိမှိတ်၊ ပါးစပ်ပိတ်၍ ဝင်သက် စရမည်။ နှာသီးဝကို လေတိုးတော့ သိလိမ့်မည်။ အသိ မပျောက်အောင် သတိထားပြီး နာရီဝက် တစ်နာရီခန့် ခပ်တင်းတင်း ခပ်ပြင်းပြင်းရှုပေးရမည်။ မောလည်း မနား၊ ညောင်းလည်း မပြင်၊ ယားလည်း မကုတ်ဘဲ သည်းခံနေလျက် အသက်ကို ခပ်ပြင်းပြင်း ရှူမှ စိတ်ငြိမ်လွယ်သည်။</p> <p>ယင်းနောက် ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာ ပူအေး ညောင်းညာ ထုံကျဉ် ကိုက်ခဲ စသည့် ဝေဒနာတစ်မျိုးမျိုး ဖြစ်ပေါ် ထင်ရှားလာသည့်အခါ အရှုကို ရပ်ပြီး ထိုဝေဒနာများ ဖြစ်ပေါ်မှုကို ပေါ်ကာမတ္တ ပစ္စုပ္ပန် (လက်ငင်း) ကျကျ သတိပြု နေရမည်။</p> <p>“ထိမှု၊ သိမှု၊ ဤနှစ်ခု၊ သတိကြပ်ကြပ်ပြု” ဆိုသည့်အတိုင်း ထိမှု သိမှုကို သတိထားနေရမည်။ ထိုသို့ သတိထားပြီး မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို သုံးသပ်နေခြင်းကို သမ္မသန (သုံးသပ်) ဉာဏ်ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ဆက်လက် သတိပြုနေလျှင် ဥဒယဗ္ဗယ (ဖြစ်ပျက်သိ) ဉာဏ်အစ အနုလောမ (မဂ်၏ ရှေ့နားရှိ ဇော) ဉာဏ်အဆုံး ဉာဏ်အားလုံးသည် သူ့သဘောနှင့် သူ ဆက်လက် ပေါ်လာလိမ့်မည်။ ပေါ်လာတော့ မြင်၊ မြင်တော့ ကိုယ်တိုင် သိလိမ့်မည်။</p> <h3>စိတ်</h3> <p>သတိထား၍ ဝေဒနာကို သည်းခံနေရမည်။ မျက်စိ နား နှာ လျှာ ကိုယ် ဟူသော တံခါးပေါက်က ဝင်လာသမျှ အာရုံကို သတိပြုနေရမည်။ မျက်စိနှင့် အဆင်း ထိသိ၊ နားနှင့်အသံ ထိသိ၊ နှာခေါင်းနှင်အနံ့ ထိသိ၊ လျှာနှင့်အရသာ ထိသိ၊ ကိုယ်နှင့်အတွေ့ ထိသိ၊ စိတ်နှင့်သဘော ထိသိ၊ ဤသို့ သိအောင် သတိထားရမည်။ ထို့ပြင် စားလျှင် သတိ၊ သွားလျှင် သတိ၊ ထိုင်လျှင် သတိ၊ အိပ်လျှင် သတိ၊ တူရူကြည့် တစောင်းကြည့် သတိ၊ ရှေ့တိုး သတိ၊ နောက်ဆုတ် သတိ၊ ကွေး သတိ၊ ဆန့် သတိ၊ ကျင်ကြီး ကျင်ငယ်စွန့် သတိ၊ အိပ်ပျော် နေချိန်မှတပါး ဘယ်အမူအရာကိုပဲဖြစ်ဖြစ် သတိအမြဲပြုနေရမည်။</p> <p>ဥပမာ - ထမင်းစားရာ၌ ထမင်းရှိရာကို လက်သွားတော့ သိလိမ့်မည်။ သိအောင် သတိထားရမည်။ ထမင်းနှင့်လက် ထိလျှင်လည်း သိအောင်ပြုရမည်။ ထမင်းကို ပါးစပ်ရှိရာ ယူလာလျှင်လည်း သိ၊ ခွံ့လည်း သိ၊ ဝါးလည်း သိ၊ မျိုလည်း သိ၊ အားလုံးကိုသိအောင် ပြုရမည်။ သွားလျှင် ခြေနှင့်မြေကြီး ထိလျှင် သိ၊ ဖျာ၊ ကော်ဇောနှင့် ထိလျှင်လည်း သိ၊ ရပ်လျှင်လည်း သိ၊ ထိုင်လျှင်လည်း သိ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-556 <hr> အိပ်လျှင်လည်း သိ၊ အိပ်ရာက နိုးလျှင်လည်း သိ၊ အမူအရာတိုင်းကို သိအောင် သတိပြု ရှုမှတ်နေရမည်။ ထိမှုနှင့် သိမှု ပြိုင်ပြိုင်ကျအောင် ထိကာမျှ၊ သိကာမျှကို သတိပြု ရှုမှတ်နေရမည်။ “တရားရှာ ကိုယ်မှာတွေ့” ဆိုသည့်အတိုင်း ကိုယ်မှာ တွေ့သမျှ တရားချည်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုသို့ ထိမှု သိမှု ပြိုင်ပြိုင်ကျနေသည့်အချိန်မှာ သတ္တဝါဟူသော အမှတ် သညာ၊ နှာခေါင်းဟူသော အမှတ်သညာ စသည်တို့ ကင်းကွာနေလိမ့်မည်။ ထိုအခါ “နှာခေါင်းဟာ ငါ့ကိုယ်” ဟု စွဲယူသည့် သက္ကာယ (ကာယစွဲ ကိုယ်စွဲ) မဖြစ်တော့ချေ။ အမှားစွဲ (ဒိဋ္ဌိ) မဖြစ်နိုင်တော့ချေ။ ဤကား နှာခေါင်း၌ သက္ကာယဒိဋ္ဌိကွာခြင်းဖြစ်သည်။ နှာခေါင်းမှာ သက္ကာယကွာလျှင် ကျန်ကိုယ်အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းများနှင့်တကွ တစ်ကိုယ်လုံးမှာ သက္ကာယကွာမည် ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ သက္ကာယကွာပြီး ထိမှု၊ သိမှုကို သတိပြု ရှုနေလျှင် တစ်ကိုယ်လုံးမှာ မာန ကွာတော့သည်။ ထိုသို့ မာနကွာစိတ်နှင့် ထိမှု၊ သိမှုကို သတိပြု ရှုနေလျှင် “နှာခေါင်းဟာ ငါ့ဟာ၊ ငါ့ဥစ္စာ” ဟု စွဲယူသည့် တဏှာ မဖြစ်နိုင်တော့ပေ။ နှာခေါင်းမှာ တဏှာကွာလျှင် တစ်ကိုယ်လုံးမှာလည်း တဏှာ ကွာတော့သည်သာ။</p> <p>ထိုတဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိ သုံးပါးကို သံသရာချဲ့ (ပပဉ္စ) တရားဟု ခေါ်သည်။ ဆိုခဲ့ သည့်အတိုင်း မပြတ်သိအောင် ရှုနေမှတ်နေသဖြင့် ထိုသံသရာချဲ့ထွင်တတ်သော တရားတို့ကို တဒင်္ဂ (တခဏ) သေအောင် သတ်နိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ထို့ပြင် ထိမှု၊ သိမှုကို သတိပြုနေလျှင် အဝိဇ္ဇာ (မသိမှု) ကို တဒင်္ဂပယ်ပြီး ဖြစ်သည်။ ထိုအခိုက်မှာ ကြမ်းတမ်းသော ဒေါသမဖြစ်သဖြင့် ပဋိဃာနုသယ (ဒေါသ) ကိုလည်း တဒင်္ဂပယ်ပြီးဖြစ်သည်။ ထိုအချိန်မှာ ဘုရား တရား သံဃာ အတိတ် အနာဂတ် ရှေ့အစွန်း နောက်အစွန်း ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် (ကြောင်းကျိုးဖြစ်) တရားတို့၌လည်း ဝိစိကိစ္ဆာ (ယုံမှားခြင်း) မဖြစ်၊ ဝိစိကိစ္ဆာကို တဒင်္ဂပယ်ပြီးဖြစ်သည်။</p> <p>ဤသို့ဖြင့် ဝိပဿနာဉာဏ်များ အဆင့်ဆင့်ဖြစ်ပေါ်ပြီး နိဗ္ဗာန်ကို အနုမာန သိဒ္ဓိ (မှန်းဆသိ) ဉာဏ်ဖြင့် အာရုံပြုနိုင်၊ သိနိုင်မည်ဖြစ်သည်။</p> <p>ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း ပြင်းပြင်းထန်ထန် ရှုမှုကို ရပ်တန့်ပြီး “ခန္ဓာကိုယ်စိုက် ဝေဒနာလိုက်” ဟူသည်နှင့်အညီ ဖြစ်ပေါ်သမျှ ဝေဒနာများကို ရှုနေကျ ပုံမှန် ရှု၍ ထိမှု၊ သိမှု ပြိုင်ပြိုင်ကျအောင် ရှုမှတ်နေရမည်။ ဤသို့ ဝေဒနာကို ရှုနေ သည်ကိုပင် ဝေဒနာလိုက်သည်ဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုတွင် ကောင်းတာကို<br> <br>စာမျက်နှာ-557 <hr> ခံစားခြင်းသည် သုခဝေဒနာ၊ မကောင်းတာကို ခံစားခြင်းသည် ဒုက္ခဝေဒနာ၊ မသိမသာ အလယ်အလတ် ခံစားခြင်းသည် ဥပေက္ခာဝေဒနာဖြစ်သည်။ ဤသို့ ပေါ်သမျှ ဝေဒနာကို ဝေဒနာမျှသာဟု သတိပြု မှတ်ရမည်။ ထိုသို့ ဝေဒနာမျှ သာ ရပ်နေအောင် မှတ်နိုင်လျှင် တဏှာ (လောဘ) ချုပ်လေတော့သည်။ တဏှာချုပ်လျှင် ဥပါဒါန် (စွဲလန်းမှု) လည်း ချုပ်လေ၏။ ဥပါဒါန်ချုပ်လျှင် ဘဝစသော တရားတို့ အဆက်ဆက် ချုပ်လေတော့သည်။</p> <p>ဤကား ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် သံသရာစက်ကို ပစ္စုပ္ပန်အစပ် ဝေဒနာနှင့် တဏှာ ကြားကနေ ဖြတ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ပစ္စုပ္ပန်ဝေဒနာ အကျိုးတရားပြတ်လျှင် သုခ၊ ဒုက္ခ၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာ ဖြစ်ထိုက်သည့် (လောဘ ဒေါသ အဝိဇ္ဇာဟူသော) အကြောင်းတရားလည်း သေလေတော့သည်။ ထိုအကြောင်းသေလျှင် အနာဂတ် အကျိုးတရားလည်း သေရလေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် သွားလာ စားသောက် နေထိုင် ရပ် အိပ်ခြင်း စသည်ဖြင့် အမှု ကိစ္စ ပြုသမျှတိုင်းမှာ ထိမှု သိမှု သတိ ကြပ်ကြပ် ပြုကြရမည်။ ဤသို့ သတိပြု ရှူနေကြပါလျှင် မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ကို ရနိုင်ကြမည် ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ဟံသာဝတီဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> <p>ယောဂီသည် မျက်စိမှိတ်လျက် မိမိ၏ နှာသီးဖျား၌ အာရုံစိုက်ပြီး ထွက်လေကို ထွက်မှန်း သိရမည်။ ဝင်လေကို ဝင်မှန်း သိရမည်။ လက်မချိုး၊ ပုတီးမစိပ်၊ မရေတွက်၊ မစဉ်းစား၊ မကြံစည်၊ မတွေးတောဘဲ ဝီရိယကြီးစွာဖြင့် သတိ မလစ်စေဘဲ ဣရိယာပုထ် (လျောင်း ထိုင် ရပ် သွား) လေးပါးလုံး အမြဲ အားထုတ်ရမည်။</p> <p>စိတ်သည် မျက်စိ နား နှာ လျှာ ကိုယ် စိတ်ဟူသော ခြောက်ဌာနမှာ မြင်ခြင်း၊ ကြားခြင်း စသည်ဖြင့် အမြဲထွက်နေတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ကျန်ငါးဌာနကို ပိတ်ပြီး စိတ်ဟူသော မနောဒွါရမှ စောင့်၍ စိတ်ကိုဖမ်းမှ သမာဓိရနိုင်သည်။ အပေါက် ခြောက်ပေါက်ရှိ တောင်ပို့တွင်းက ဖွတ်ကို ဖမ်းချင်လျှင် ငါးပေါက်ကို ပိတ်ပြီး ကျန်တစ်ပေါက်မှ စောင့်ဖမ်းသည့် သဘောပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ယောဂီသည် ရှေးဦးစွာ သီလတစ်မျိုးမျိုးကို ဆောက်တည်၍ သမထကို သုံးရက် အားထုတ်ရမည်။ သုံးရက် အားထုတ်လျှင် သမာဓိကို အမှန်ပင် ရနိုင်သည်။ သမာဓိ သုံးရက် ထူထောင်ပြီးလျှင် ဝိပဿနာသို့ ကူးပြောင်းသင့်သည်။ ဝိပဿနာသို့ ကူးပြောင်းသည့်အခါ ဖော်ပြလတ္တံ့ပါအတိုင်း ကမ္မဋ္ဌာန်းတောင်းရ၏ -<br> <br>စာမျက်နှာ-558 <hr> တုမှာကံ ဘန္တေ မမ ဇီဝိတံ ပရိစ္စဇာမိ။<br> (၃-ခေါက်ဆို)<br> အရှင်ဘုရား အရှင်ဘုရားတို့အား အကျွန်ုပ်၏အသက်ကို စွန့်လှူပါ၏။</p> <p>ဘန္တေ သံသာရဝဋဒုက္ခတော မောစနတ္ထာယ ဝိဇ္ဇတ္ထာယ စ ကမ္မဋ္ဌာနံ ယာစာမိ။<br> အရှင်ဘုရား . . . သံသရာ ဝဋ်ဆင်းရဲအပေါင်းမှ ထွက်မြောက်ခြင်းအကျိုးငှာ လည်းကောင်း၊ အတိတ်က ပါလာခဲ့သော ဝိဇ္ဇာမျိုးစေ့ရှိသော် လည်းကောင်း၊ ကယ်၍ ဝိဇ္ဇာမျိုးစေ့ မရှိခဲ့သော် ယခုအားထုတ်သော ကမ္မဋ္ဌန်းသည် ဝိဇ္ဇာမျိုးစေ့ အဖြစ်ဖြင့် မဂ်ဉာဏ်ဖိုလ်ဉာဏ် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရခြင်းအကျိုးငှာ လည်းကောင်း ကမ္မဋ္ဌာန်းကို တောင်းပါ၏။</p> <p>ဤသို့ မြတ်စွာဘုရား (ဆင်းတုတော်) ထံ၌ ကမ္မဋ္ဌာန်းတောင်းပြီးနောက် ပြစ်မှားမိသော အပြစ်များရှိခဲ့သော် ကျေပျောက်စေရန် ဖော်ပြလတ္တံ့ပါ အတိုင်း ကန်တော့ရမည် -</p> <p>ဩကာသ ဩကာသ ဩကာသ၊ ကာယကံ ဝစီကံ မနောကံတည်း ဟူသော သဗ္ဗဒေါသ ခပ်သိမ်းသော အပြစ်တို့ကို ပျောက်ပါစေခြင်း၊ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက် ပြုပါရခြင်းအကျိုးငှာ ဘုရား တရား သံဃာ ဆရာမိဘ ဂုဏဝုဒ္ဓိ (ဂုဏ်ကြီးသူ)၊ ဝယဝုဒ္ဓိ (အရွယ်ကြီးသူ) အစရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ ကန်တော့ပါ၏။ အတိတ်သံသရာမှစ၍ ယခုကျအောင် ပြစ်မှားဖူးသော ကာယကံ ဝစီကံ မနောကံအပြစ်များကို သည်းခံရန် တောင်းပန်ပါ၏။ ကန်တော့ပါ၏။ မိမိအပေါ် ပြစ်မှားမိဖူးသော ကာယကံ ဝစီကံ မနောကံ အပြစ်များကို သည်းခံပါ၏။</p> <p>ဤသို့ ကန်တော့ပြီးသောအခါ ဘယ်ဒူးပေါ် ဘယ်လက်တင်၊ ညာဒူးပေါ် ညာလက် တင်လျက် ဦးခေါင်းကစ ခြေဖျားအထိ ရုပ်သာချည်းဟု အာရုံ ပြုပါ။ ယင်းနောက် ဦးခေါင်းရှိ ငယ်ထိပ်နေရာကို ဒင်္ဂါးကွက် ပမာဏမျှ ကွက်ပြီး ရှုပါ။ စိတ်မလွင့်စေဘဲ သမာဓိကို ခိုင်မြဲစွာထားပြီး ရှုရမည်။ ထိုသို့ ရှုစဉ် ခန္ဓာကိုယ်မှာ နာကျင်တင်းကျပ်ဖြစ်စေ၊ အုံတုံတုံကြီးဖြစ်စေ၊ ခေါင်းကြီး ကိုယ်ကြီး ထူအမ်းနေဟန်ဖြစ်စေ တွေ့ရတတ်သည်။ ထိုသို့ တွေ့ခြင်းသည် ပထဝီ (မြေဓာတ်ခေါ် ဖွဲ့စည်းဓာတ် အလေးဓာတ်) ကို တွေ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ပူပူဖြစ်စေ၊ အေးအေးဖြစ်စေ၊ နွေးနွေးရှိန်ရှိန်သဘောကိုဖြစ်စေ တွေ့တတ်သည်။ ဤသည်မှာ တေဇော<br> <br>စာမျက်နှာ-559 <hr> (ပူမှု အေးမှု) ဓာတ်ကို တွေ့ခြင်းဖြစ်သည်။ တလှုပ်လှုပ် တရွရွ တဒိတ်ဒိတ် ပြောင်းလဲ ဖြစ်ပျက်သော သဘောကိုလည်း တွေ့တတ်သည်။ ဤကား ဝါယော (လေ) ဓာတ်သဘောကို တွေ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဘာကိုပဲတွေ့တွေ့ ရုပ်တရားသာဟု မှတ်ပြီး အာရုံပြုနေလျှင် တစ်ခေါင်းလုံး တစ်ကိုယ်လုံး ရုပ်ဓာတ်တွေ ခဏမစဲ တဖွဲဖွဲ ဖြစ်ပျက်ဖောက်ပြန် ပျက်စီးနေပုံကို တွေ့လိမ့်မည်။ သမာဓိကောင်းလျှင် ကောင်းသလို များများတွေ့တတ်သည်။ ယောဂီသည် ငါဘာဖြစ်ပါလိမ့်ဟု အထင်မှားတတ်သည်။</p> <p>သူ့သဘော သူဆောင်နေသော ရုပ်သဘောတွေဟု နှလုံးသွင်း၍ စွဲမြဲစွာ အားထုတ်ရမည်။ ဤနေရာ၌ အမှန်ကို ပြသနိုင်သော ဆရာကောင်းလိုသည်။ ဤ၌ ပထမဆင်ခြင်တာက သမ္မသနဉာဏ်ဖြစ်သည်။ ဖြစ်မှန်းပျက်မှန်း သိတာက ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ် ဖြစ်သည်။ ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်ကိုတွေ့လျှင် မမြဲသည့် အနိစ္စတရား၊ ဆင်းရဲသည့် ဒုက္ခတရား၊ အစိုးမရသည့် အနတ္တတရားကို အမှန်သိပြီဖြစ်သည်။ ရုပ်နာမ်တို့၏သဘောကို အမှန်မတွေ့မသိဘဲ ရုပ်နာမ်တွေ ဖြစ်ပျက်နေတာပဲဟု ရော်ရမ်းမှန်းဆခြင်းသည် ဝိပဿနာဉာဏ်မဟုတ်ပါ။ ရုပ်နာမ်တို့၏ သဘောမှန်ကို ဝိဇ္ဇာဉာဏ် ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့်သာ သိနိုင်သည်။</p> <p>ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း ရုပ်နာမ်တို့၏ အနိစ္စကိုမြင်လျှင် ရုပ်နာမ်တို့၏ပျက်ပုံကို မြင်သော ဘင်္ဂဉာဏ်၊ ထိုသို့ ပျက်ပျက်နေသဖြင့် ဘေးဆိုးဟု မြင်သော ဘယဉာဏ်၊ ထိုသို့ ဘေးဆိုးအဖြစ် မြင်သည့်အလျောက် အကောင်းမထင် အပြစ် မြင်သော အာဒိနဝဉာဏ်၊ ထိုသို့ အပြစ်မြင်သဖြင့် မပျော်ရွှင် မနှစ်သက်ဘဲ ငြီးငွေ့သော နိဗ္ဗိဒါဉာဏ် စသည်တို့ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်လိမ့်မည်။ ဤသို့ဖြင့် အနိစ္စဉာဏ် အမြင်ကို မြင်သိရာမှ ဒုက္ခဉာဏ်အမြင်၊ အနတ္တဉာဏ်အမြင်တို့ကိုပါ မြင်သိပြီး မျက်မှောက် ဘဝမှာပင် နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်နိုင်ကြပေသည်။</p> <h3>မဟာစည်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> <p>ရဟန်းများ ပါတိမောက်သီလနှင့် ပြည့်စုံပြီး လူပုဂ္ဂိုလ်များသည် အနည်းဆုံး ငါးပါးသီလ ပြည့်စုံရမည်။ ယင်းနောက် တင်ပျဉ်ခွေထိုင်၊ အမျိုးသမီးများလည်း တင်ပျဉ်ခွေထိုင်နိုင်သည်။ မိန်းမထိုင် ကျုံ့ကျုံ့ ထိုင်လိုက ထိုင်နိုင်သည်။ ခါးကို မတ်မတ်ထား၍ ဘယ်လက်ဝါးဖြန့် အောက်ကထားပြီး ညာလက်ဝါးကို ဖြန့်၍ အပေါ်က ထားရမည်။ လက်မထိပ်နှစ်ခုကို ထိရုံမျှ ထိထားရမည်။ ရှေ့တည့်တည့်မှာလည်း လက်နှစ်ဘက်ကို ယှဉ်ချထားနိုင်သည်။ ဘယ်ဒူးပေါ် ဘယ်လက် ညာဒူးပေါ် ညာလက် တင်၍လည်း ထိုင်နိုင်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-560 <hr> ဝမ်းဗိုက်မှာ စိတ်ကို ထားရမည်။ အသက်ရှူသွင်းလိုက်လျှင် ဖောင်းတက် လာတာကိုတွေ့၍ အသက်ရှူထုတ်လိုက်သည့်အခါ ပိန်ကျသွားတာကို တွေ့လိမ့် မည်။ ဖောင်းတက်လာတာကို “ဖောင်းတယ်”၊ ပိန်ကျသွားတာကို “ပိန်တယ်” ဟု မှတ်ရမည်။ စိတ်ဖြင့် စိုက်ကြည့်ရုံနှင့် မထင်ရှားသေးလျှင် ဗိုက်ကို လက်နှင့် ဖိထားရမည်။ အသက်ရှူတာကို မပြင်ဘဲ နှေးအောင် မြန်အောင် တမင် အားမထုတ်ဘဲ ပကတိရှုမြဲအတိုင်း မှန်မှန်ရှူရမည်။ ထိုသို့ ရှူနေရင်း ဖောင်းတက်လာတာကို “ဖောင်းတယ်”၊ ပိန်ကျသွားတာကို “ပိန်တယ်” ဟု ဖောင်းတိုင်း ပိန်တိုင်း မပြတ်မှတ်နေရမည်။</p> <p>“ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ဟု စိတ်ဖြင့်သာ ဆိုရမည်၊ (ဝါ) စိတ်ဖြင့်သာ မှတ်ရမည်၊ ပါးစပ်ဖြင့် မဆိုရ။ ဝိပဿနာဟူသည် အဆိုတွေ အမည်တွေက လိုရင်းမဟုတ်။ သိဖို့သာလိုရင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် စိတ်ဖြင့်ဆိုရုံနှင့် မပြီးသေးဘဲ “ဖောင်းတယ်” ဟု မှတ်သည့်အခါ ဖောင်းစ ကနေပြီး ဖောင်းဆုံးတိုင်အောင် ဖောင်းတက်လာပုံကို မျက်စိဖြင့် မြင်သလို သေသေချာချာ သိသွားစေရမည်။ “ပိန်တယ်” ဟု မှတ်သည့်အခါ ပိန်ကျသွားတာကို ပိန်စမှ ပိန်ဆုံးတိုင်အောင် မျက်စိဖြင့် မြင်သလို ထင်ထင်ရှားရှား သိသွားစေရမည်။ “ဖောင်းတယ်” မှတ်လျှင် ဖောင်းတာနှင့် အသိ ကပ်သွားစေရမည်။ ရှုမှတ်စရာ အာရုံနှင့် ရှုမှတ် လိုက်သည့် စိတ်သည် အံကျ ကိုက်ကိုက်သွားအောင် ဂရုစိုက်ပြီး မှတ်ရမည်။ “ပိန်တယ်” ဟုမှတ်သည့်အခါ ပိန်တာနှင့် ရှုမှတ်တာ အံကျကိုက်သွားစေရမည်။ အခြားအထူးမှတ်စရာ မရှိလျှင် “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ဟုချည်း မှတ်နေ ရမည်။</p> <p>ထိုသို့ မှတ်နေစဉ် သမာဓိအား မကောင်းသေးခင် စိတ်က အပြင်ထွက်ထွက် သွားလိမ့်မည်။ ထိုစိတ်ကို “သွားတယ်၊ သွားတယ်” သို့မဟုတ် “လွင့်တယ်၊ လွင့် တယ်” ဟု လိုက်မှတ်ရမည်။ ဤသို့ တစ်ချက်နှစ်ချက် မှတ်လိုက်လျှင် စိတ်သည် မလွင့်ဘဲ ရပ်သွားလိမ့်မည်။ ထိုအခါ “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ဟု ပြန်မှတ်နေရ မည်။ စိတ်ထဲမှာ လူတစ်ယောက်ယောက်နှင့် တွေ့လျှင် “တွေ့ တယ်၊ တွေ့တယ်” ဟု မှတ်ပြီးလျှင် “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ပြန်မှတ်။ လူတစ်ယောက်ယောက်နှင့် တွေ့လို့ စကားပြောနေမှ သတိရလျှင် ထိုစိတ်ကို “ပြောတယ်၊ ပြောတယ်” ဟု မှတ်၊ ဤသို့ဖြင့် စိတ်ကူးလျှင် “စိတ်ကူးတယ်”၊ စဉ်းစားလျှင် “စဉ်းစားတယ်”၊ ကြံလျှင် “ကြံတယ်”၊ သိလျှင် “သိတယ်”၊ နှလုံးသွင်းလျှင် “နှလုံးသွင်းတယ်”၊ ပျင်းလျှင် “ပျင်းတယ်”၊ ပျော်လျှင် “ပျော်တယ်”၊ ဝမ်းသာလျှင် “ဝမ်းသာ တယ်”၊ စိတ်ပျက်လျှင် “စိတ်ပျက်တယ်” ဤသို့ မှတ်ရမည်။ တစ်ချက်နှစ်ချက် မှတ်လိုက်ပြီးနောက် စိတ်ကို မှတ်စရာ မရှိလျှင် “ဖောင်းတယ် ပိန်တယ်” ပြန်မှတ် ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-561 <hr> ထိုသို့ မှတ်နေရင်း တံတွေးမျိုချင်လျှင် “မျိုချင်တယ်” ဟုမှတ်၊ တံတွေး စုတာကို “စုတယ်”၊ မျိုတော့ “မျိုတယ်” ဟုမှတ်၊ တံတွေးထွေးချင်လျှင် “ထွေးချင်တယ်”၊ ခေါင်းငုံ့တော့ “ငုံ့တယ်”၊ ကြည့်သေးလျှင် “ကြည့်တယ်”၊ မြင်လျှင် “မြင်တယ်”၊ ထွေးတော့ “ထွေးတယ်” ဟု မှတ်ပြီးလျှင် “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ပြန်မှတ်ရမည်။</p> <p>ထိုင်တာကြာလျှင် ညောင်းတာ ပူတာများ ဖြစ်လာလိမ့်မည်။ ညောင်းလျှင် ညောင်းတာကို သေသေချာချာ သိအောင် စိတ်စိုက်ပြီး “ညောင်းတယ်၊ ညောင်းတယ်” မှတ်၊ ပူလျှင် “ပူတယ်”၊ နာလျှင် “နာတယ်”၊ ကျဉ်လျှင် “ကျဉ် တယ်” ဟု ဒုက္ခဝေဒနာဖြစ်သမျှ အမည်အတိုင်း မှတ်ရ၏။ ထိုသို့ ညောင်းတာ ပူတာ စသည့် ဝေဒနာများ ဖြစ်ပေါ်လာလျှင် “ညောင်းတယ်၊ ညောင်းတယ်” စသည်ဖြင့် သည်းခံမှတ်နေရမည်။ သည်းခံမမှတ်ဘဲ ခဏခဏ နေရာပြင်ပြင် နေလျှင် သမာဓိမဖြစ်နိုင်၊ သမာဓိမဖြစ်လျှင် ဉာဏ်မဖြစ်နိုင်၊ ဉာဏ်မဖြစ်လျှင် မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် မရောက်နိုင်။ ထို့ကြောင့် ညောင်းတာ ပူတာစသည့် ဝေဒနာ များကို အတတ်နိုင်ဆုံး သည်းခံမှတ်နေရမည်။ ထိုသို့ မှတ်နေလျှင် တော်ရုံတန်ရုံ ဝေဒနာများ ပျောက်သွားကြလိမ့်မည်။ သမာဓိဉာဏ် အားကောင်းသည့်အခါ အင်မတန်ကြီးကျယ်သည့် ဝေဒနာများပင် ပျောက်သွားတာကို တွေ့ကြရပါ လိမ့်မည်။ အတော်ကြာအောင် မှတ်နေပါလျက် မပျောက်နိုင်ဘဲ မနေသာ တော့၍ နေရာပြင်ချင်စိတ် ခဏခဏပေါ်နေလျှင် နေရာပြင်နိုင်သည်။ သို့ရာတွင် အမှတ်နှင့် နေရာပြင်ရမည်။ ပြင်ချင်တော့ “ပြင်ချင်တယ်”၊ လက်ကြွတော့ “ကြွတယ်”၊ ရွှေ့တော့ “ရွှေ့တယ်” စသည်ဖြင့် ဖြည်းဖြည်းပြင်ရင်း ဖြစ်ပေါ် သမျှ အမူအရာအားလုံးကိုမှတ်ရမည်၊ နေရာပြင်ပြီးလျှင် “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ပြန်မှတ်ရမည်။</p> <p>ထိုသို့ မှတ်နေရင်း တစ်နေရာရာက ယားလာလျှင် ယားသည့်နေရာကို စိတ်စိုက်ပြီး “ယားတယ်၊ ယားတယ်” ဟုမှတ်၊ အကြိမ်ကြိမ် မှတ်ပါလျက် မပျောက်လို့ အယားဖျောက်ချင်လျှင် “ဖျောက်ချင်တယ်၊ ဖျောက်ချင်တယ်” ဟု မှတ်၊ အယားဖျောက်ရန် လက်ကြွလာလျှင် “ကြွတယ်၊ ကြွတယ်”၊ ရွှေ့လျှင် “ရွှေ့တယ်”၊ ယားသည့်နေရာကို ထိတော့ “ထိတယ်”၊ အယားဖျောက်တော့ “ဖျောက်တယ်၊ ဖျောက်တယ်” ၊ လက်ပြန်ရွှေ့တော့ “ရွှေ့တယ်”၊ တစ်နေရာရာကို ထိတော့ “ထိတယ်” မှတ်ရမည်။ ပြီးလျှင် “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ပြန်မှတ် နေရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-562 <hr> ဤသို့ ဂရုစိုက်မှတ်နေစဉ် ကိုယ်ထဲက အခံခက်သည့် ဝေဒနာများ အလိုလို ပေါ်လာလိမ့်မည်။ တရား မရှုမှတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်များကား နည်းနည်းလေး ညောင်းလာ ပူလာလျှင် အမှတ်အသိ မရှိဘဲ ရွှေ့လိုက် ပြင်လိုက်ကြ၏။ ထို့ကြောင့် ဆင်းရဲတာတွေ ထင်ထင်ရှားရှား မဖြစ်လိုက်ကြရပေ။ ဤကား ဆင်းရဲဒုက္ခများကို ဣရိယာပုထ် (နေပုံအမူအရာ) များက ဖုံးကွယ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ပြောင်းလဲနေထိုင်ပုံ အမျိုးမျိုးက ဖုံးကွယ်ဖုံးကွယ်သွား၍ လူများ၏ ကိုယ်တွင်းမှာ ဆင်းရဲဒုက္ခများ ရှိနေမှန်း မသိကြခြင်း ဖြစ်သည်။ တစ်နေ့လုံး တစ်ညလုံး နေထိုင်ကောင်းနေသည်ဟု ထင်နေကြခြင်း ဖြစ်သည်။ ယောဂီ များကား ကိုယ်ထဲက တရားများကို အရှိအတိုင်း မြင်အောင် မှတ်နေသဖြင့် ဒုက္ခများကို ထင်ရှားစွာ တွေ့မြင်လာခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုင်ရာက ထ မည်ကြံလျှင်လည်း “ထချင်တယ်၊ ထချင်တယ်” မှတ်၊ လက်ခြေ ရွေ့ပြင်တော့ “ကြွတယ်၊ ရွှေ့တယ်၊ ဆန့်တယ်၊ ထိတယ်၊ ထောက်တယ်” စသည်ဖြင့် အစဉ်အတိုင်း မှတ်လျက် ဖြည်းဖြည်းလေးထပြီး အမူအရာတိုင်းကို သိအောင် မှတ်ရမည်။ မြန်မြန်ပြုမူလျှင် လေ့ကျင့်စ သတိဉာဏ်ကလေးဖြင့် မှီအောင် မှတ်နိုင်တော့မည် မဟုတ်ပေ။</p> <p>ထပြီး၍ ရပ်မိသည့်အခါ “ရပ်တယ်၊ ရပ်တယ်” ဟု မှတ်၊ ဟိုသည် ကြည့်မိပြန်လျှင် “ကြည့်တယ်၊ မြင်တယ်၊ ကြည့်တယ်၊ မြင်တယ်” ဟုမှတ်။</p> <p>သွားသည့်အခါ ခြေလှမ်းကို မှတ်ရဦးမည်။ ညာဘက်ခြေက လှမ်းလျှင် “ညာလှမ်းတယ်”၊ ဘယ်ဘက်ခြေက လှမ်းလျှင် “ဘယ်လှမ်းတယ်” ဟူ၍ ခြေကြွ သည်က စပြီး ခြေချသည်အထိ ရွေ့ရွေ့သွားသည့် အမူအရာကို အစဉ်အတိုင်း သိအောင် မှတ်ရမည်။ “ညာလှမ်းတယ်၊ ဘယ်လှမ်းတယ်၊ ညာလှမ်းတယ်၊ ဘယ် လှမ်းတယ်” ဟူ၍ တစ်လှမ်း တစ်လှမ်း တစ်ခါတစ်ခါ မှတ်ရမည်။ ဤကား မြန်မြန်သွားသည့်အခါ ခပ်ဝေးဝေးသွားရသည့်အခါ မှတ်ပုံတည်း။</p> <p>ဖြည်းဖြည်းသွားသည့်အခါ၊ စင်္ကြံလျှောက်သည့်အခါ ခြေတစ်လှမ်းတွင် သုံးပိုင်း ရှိသည်။ ခြေကြွတာက တစ်ပိုင်း၊ လှမ်းတာက တစ်ပိုင်း၊ ခြေချလိုက်တာက တစ်ပိုင်း ဖြစ်သည်။ ထိုတွင် ကြွတာနှင့် ချတာ နှစ်ပိုင်းကို စပြီး မှတ်ရမည်။ ခြေကြွတော့ “ကြွတယ်” ဟု ကြွတက်လာပုံကို သေသေချာချာသိအောင် မှတ်ရမည်။ နင်းချ လိုက်တော့ “ချတယ်” ဟု တရွေ့ရွေ့ ခြေကျသွားပုံကို သိအောင် မှတ်ရမည်။ “ကြွတယ်၊ ချတယ်၊ ကြွတယ်၊ ချတယ်” ဟူ၍ ခြေတစ်လှမ်း တစ်လှမ်းကို တစ်ချက် နှစ်ချက် မှတ်ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-563 <hr> နှစ်ရက်လောက် မှတ်ပြီးက လွယ်ကူပြီး ကျင့်သားရလာလိမ့်မည်။ ထိုအခါ သုံးချက်မှတ်ရမည်။ “ကြွတယ်၊ လှမ်းတယ်၊ ချတယ်”၊ “ကြွတယ်၊ လှမ်းတယ်၊ ချတယ်” ဟု သုံးချက်သုံးချက် မှတ်သွားရမည်။ ကြွတက်လာသည့် အမူအရာ၊ တရွေ့ရွေ့ လှမ်းနေသည့် အမူအရာ၊ တဖြည်းဖြည်း ပိကျသွားသည့် အမူအရာ များကို သိအောင် ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>ထိုသို့ သွားနေစဉ် ထိုင်ချင်လာလျှင် “ထိုင်ချင်တယ်၊ ထိုင်ချင်တယ်” ဟုမှတ်၊ လှမ်းကြည့်မိလျှင် “ကြည့်တယ်၊ မြင်တယ်” မှတ်၊ ထိုင်မည့်နေရာသို့ သွားလျှင် “ကြွတယ်၊ ချတယ်”၊ “ကြွတယ်၊ ချတယ်” မှတ်၍ သွားရမည်။ ထိုင်မည့်နေရာ ရောက်၍ ရပ်လျှင် “ရပ်တယ်၊ ရပ်တယ်” ဟုမှတ်၊ လှည့်လျှင် “လှည့်တယ်၊ လှည့်တယ်” မှတ်၊ ထိုင်ချင်စိတ်ပေါ်လာလျှင် “ထိုင်ချင်တယ်၊ ထိုင်ချင်တယ်” ဟုမှတ်၊ ထိုင်ချ လိုက်တော့ ကိုယ်ကြီး လေးလေးပြီး ကျသွားတာကို စူးစိုက်လျက် “ထိုင်တယ်၊ ထိုင်တယ်၊ ထိုင်တယ်” ဟု မှတ်၊ ထိုင်မိ၍ လက်ခြေတွေကို ပြင်လျှင်လည်း ရွှေ့လျှင် “ရွှေ့တယ်”၊ ကွေးလျှင် “ကွေးတယ်”၊ ဆန့်လျှင် “ဆန့်တယ်” ဟူ၍ အမူအရာတိုင်းကို တစ်ခုမကျန် မှတ်ရမည်။ ဘာမျှ အပြုအပြင်မရှိဘဲ ငြိမ်နေပြီ ဆိုလျှင် “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်၊ ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ဟု မှတ်နေရမည်။</p> <p>လှဲအိပ်ချင်လျှင်လည်း “အိပ်ချင်တယ်၊ အိပ်ချင်တယ်” ဟု မှတ်၊ လှဲအိပ်ကာနီး လက်ခြေပြင်တာများကိုလည်း အကုန်လုံး မှတ်ရမည်။ လက်ကြွတော့ “ကြွတယ်” ရွှေ့လျှင် “ရွေ့တယ်”၊ ထောက်လျှင် “ထောက်တယ်”၊ ကိုယ်ကြီးက ယိမ်းလာလျှင် “ယိမ်းတယ်၊ ယိမ်းတယ်”၊ ခြေဆန့်လျှင် “ဆန့်တယ်၊ ဆန့်တယ်”၊ လှဲအိပ်လိုက် သည့်အခါကျတော့ “အိပ်တယ်၊ အိပ်တယ်” ဟုမှတ်ပြီး ဖြည်းဖြည်းခြင်း လှဲအိပ် သွားရမည်။ ဟိုဘက်သည်ဘက် စောင်းလျှင်လည်း “စောင်းတယ်၊ စောင်းတယ်” ဟု မှတ်ရမည်။ ဘာမျှ အပြုအပြင်မရှိ ငြိမ်နေပြီဆိုလျှင် “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ဟု မှတ်နေရမည်။ ဤသို့ မှတ်နေတုန်း စိတ်ကလွင့်သွားလျှင် ထိုင်တုန်း က မှတ်သလို လွင့်လျှင် “လွင့်တယ်”၊ ရောက်လျှင် “ရောက်တယ်”၊ ကြံလျှင် “ကြံတယ်” စသည်ဖြင့် မှတ်ရမည်။ စိတ်သည် တစ်ချက်နှစ်ချက် မှတ်လိုက်လျှင် ပျောက်သွားတတ်၏။ ထိုအခါ “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ပြန်မှတ်နေရမည်။ အမှတ်ကို လွှတ်ပြီး မအိပ်ရပေ။ မှတ်ရင်းမှတ်ရင်း အိပ်ပျော်သွားစေရမည်။ အမှတ်က နိုင်လျှင် အိပ်မပျော်ဘဲ နေတတ်သည်။ အိပ်ချင်တာ နိုင်လျှင်လည်း အိပ်ပျော် သွားတတ်သည်။ အိပ်ချင်လျှင် “အိပ်ချင်တယ်၊ အိပ်ချင်တယ်” မျက်စိမှေးလာလျှင် “မှေးတယ်၊ မှေးတယ်”၊ လေးလာလျှင် “လေးတယ်၊ လေးတယ်” ဟုမှတ်၊ အားထုတ်စမှာ လှဲအိပ်တာ မများစေရပေ။ ထိုင်မှ၊ စင်္ကြံမှတ်တာက များရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-564 <hr> ယောဂီသည် အိပ်ပျော်သွားလျှင် ဘာကိုမျှ အမှတ်မရတော့ပေ။ ယောဂီ နားနေချိန် ဖြစ်သည်။ တကယ်တမ်း တရားအားထုတ်လျှင် သုံးနာရီ လေးနာရီထက် ပိုပြီး အိပ်မနေသင့်ပေ။ လေးနာရီအိပ်လျှင် ကောင်းကောင်း လုံလောက် ပါသည်။</p> <p>အိပ်ပျော်ရာက နိုးလာလျှင် နိုးကတည်းက “နိုးတယ်၊ နိုးတယ်” ဟု မှတ် ပြီးလျှင် “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ဆက်မှတ်ရမည်။ အသံကြားလျှင် “ကြားတယ်၊ ကြားတယ်” မှတ်၊ ပြီးတော့ “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” မှတ်၊ ဟိုဘက်သည်ဘက် စောင်းတာ ပြင်တာတွေကိုလည်း ပြုပြင်ချင်သည့် စိတ်ကူးကလေးကစပြီး “ပြင်ချင်တယ်၊ ပြင်တယ်၊ စောင်းချင်တယ်၊ စောင်းတယ်၊ လှည့်ချင်တယ်၊ လှည့်တယ်၊ ကွေးချင်တယ်၊ ကွေးတယ်” စသည်ဖြင့် မှတ်ရမည်။ ဘယ်အချိန် ရှိလိမ့်မလဲဟု စဉ်းစားလျှင်လည်း “စဉ်းစားတယ်” ဟု မှတ်ရမည်။</p> <p>အိပ်ရာက ထဖို့ကြံလျှင် “ထချင်တယ်၊ ထချင်တယ်” ဟုမှတ်၊ လက်ခြေပြင်တာ၊ ခေါင်းထောင်ပြီး ထလာတာများကိုလည်း “ပြင်တယ်၊ ပြင်တယ်” “ထတယ်၊ ထတယ်”၊ ထိုင်တော့ “ထိုင်တယ်”၊ လက်ခြေပြင်တာများကိုလည်း “ပြင်တယ်၊ ပြင်တယ်” ဟုမှတ်၊ ငြိမ်ငြိမ်လေး ထိုင်နေပြီဆိုလျှင် “ဖောင်းတယ်၊ ပိန်တယ်” ပြန်မှတ်။</p> <p>မျက်နှာသစ်၊ ရေချိုးစဉ်မှာလည်း မှတ်နိုင်သမျှ မှတ်ရမည်။ အဝတ်အစား ဝတ်တာ၊ အိပ်ရာနေရာပြင်တာ၊ တံခါးပိတ်တာ၊ ဖွင့်တာများကိုလည်း အားလုံး မှတ်ရမည်။</p> <p>ထမင်းစားသည့်အခါ ထမင်းပွဲ ကြည့်တာကစပြီး “ကြည့်တယ်၊ မြင်တယ်” မှတ်။ ထမင်းပွဲဆီ လက်လှမ်းလျှင် “လှမ်းတယ်၊ လှမ်းတယ်”၊ ထမင်းနှင့် လက် ထိတော့ “ထိတယ်”၊ ထမင်းစုလျှင် “စုတယ်”၊ ထမင်းလုတ်ပြင်တော့ “ပြင်တယ်”၊ ထမင်းလုတ်ကို ဆုပ်ကိုင်တော့ “ကိုင်တယ်၊ ကိုင်တယ်”၊ ထမင်းလုတ်ကိုမြှောက်ပြီး ယူလာတော့ “ယူတယ်၊ ယူတယ်”၊ ခေါင်းငုံ့တော့ “ငုံ့တယ်”၊ ခွံ့ တော့ “ခွံ့တယ်”၊ လက်ပြန်ချတော့ “ချတယ်”၊ ပန်းကန်ပြားနှင့်ထိတော့ “ထိတယ်”၊ ခေါင်းပြန် ထောင်တော့ “ထောင်တယ်”၊ ဝါးတဲ့အခါ အချက်တိုင်းကို “ဝါးတယ်၊ ဝါးတယ်”၊ အရသာကို သိတော့ “သိတယ်၊ သိတယ်”၊ ကောင်းလျှင် “ကောင်းတယ်၊ ကောင်းတယ်”၊ မျိုချလိုက်တော့ “မျိုတယ်၊ မျိုတယ်” ဟုမှတ်။ ဤကား ထမင်း တစ်လုတ်စားတုန်း မှတ်ပုံတည်း။ နောက်ထမင်းလုတ်များကိုလည်း ထိုနည်းအတိုင်း မှတ်ရမည်။ ဟင်းရည် သောက်လျှင်လည်း ကြည့်တာ မြင်တာ လက်လှမ်းတာ ဇွန်းကိုင်တာ ကော်တာ ခပ်တာ ယူလာတာ သောက်တာ မျိုချတာ အကုန်လုံး သူ့အမည်အတိုင်း မှတ်ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-565 <hr> မှတ်ခါစတွင် မမှတ်လိုက်တာ မေ့သွားတာတွေ များစွာ ရှိလိမ့်မည်။ ကျင့်သား ရလာသည့်အခါမှ အကုန်လုံး စေ့စပ်အောင် မှတ်နိုင်မည် ဖြစ်သည်။</p> <p>ရှေးက ဘုရားရဟန္တာများ နိဗ္ဗာန်သွားခြင်းသည် ဤဝိပဿနာလမ်းကချည်း သွားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဝိပဿနာ မပါဘဲ နိဗ္ဗာန်ကို မသွားနိုင်ကြ။ တရားနာနေရင်း မဂ်ဖိုလ်နိဗ္နန် ရရောက်သည်ဆိုရာ၌ နည်းနည်းတော့ ရှုမှတ်သွားသေးသည်။ ထို့ကြောင့် ဝိပဿနာဟူသည် ဘုရား ရဟန္တာ အရိယာများ၏ နိဗ္ဗာန်သွား လမ်းမကြီး ဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ အပြည့်အစုံ အားထုတ်ပြီး နိဗ္ဗာန်ကို မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်ဖြင့် လျှင်မြန်စွာ ဆိုက်ရောက်၍ မျက်မှောက် ပြုနိုင်ကြပါစေ ကုန်သတည်း။</p> <h3>တောင်ပုလုဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> <p>ယောဂီသည် ထိုင်တာကို “ထိုင်တယ်”ဟု သိလျှင် ဝိဇ္ဇာ (အသိပညာ) ဖြစ်၏။ မသိလျှင် အဝိဇ္ဇာ(မသိမှုမောဟ) ဖြစ်၏။ ရပ်တာ သွားတာ အိပ်တာ စသည် တို့ကို သိလျှင် ဝိဇ္ဇာဖြစ်၏။ မသိလျှင် အဝိဇ္ဇာ ဖြစ်၏။<br> စားတာကို “စားတယ်”၊ သောက်တာကို “သောက်တယ်” စသည် ရှုမှတ်ပြီး သိလျှင် ဝိဇ္ဇာဖြစ်၏။ မသိလျှင် အဝိဇ္ဇာ ဖြစ်၏။ ထို့အတူ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်စွန့်တာကို “စွန့်တယ် စွန့်တယ်”ဟု မှတ်ပြီး သိလျှင် ဝိဇ္ဇာ၊ မသိလျှင် အဝိဇ္ဇာဖြစ်သည်။ လိုနည်းအတူ ပြုပြုသမျှ အမူအရာအားလုံးကို သိအောင် မှတ်ရမည်။ ဤ၌ “အဝိဇ္ဇာ၊ မသိတာ၊ မောဟ” စကားလုံးတို့၏ အဓိပ္ပာယ်သည် အတူတူ ဖြစ်သည်။ “ဝိဇ္ဇာ၊ သိတာ၊ အမောဟ” ဟူသော စကားလုံးတို့၏ အဓိပ္ပာယ်လည်း အတူတူပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>အဝိဇ္ဇာဖြစ်လျှင် သင်္ခါရ(အကျိုးဆက်ကို ဆက်လက် ဖြစ်စေတတ်သော ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံ စသည်တို့ ဆက်ဖြစ်သဖြင့် သံသရာ ရှည်မည်။ ဝိဇ္ဇာဖြစ်လျှင်ကား အဝိဇ္ဇာချုပ်၏။ အဝိဇ္ဇာချုပ်လျှင် သင်္ခါရ စသော တရားတို့ ချုပ်ပြတ်ကာ သံသရာ ရပ်သည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဝိဇ္ဇာဖြစ်အောင် မြင်တာ ကြားတာ နံတာ စားတာ အာရုံများကို တွေ့ကြုံတိုင်း တွေ့ကြုံတိုင်း မြင်ကာမျှစသည် သိအောင် ရှုမှတ် ရမည်။ အခြား အခြားသော စကားပြောတာ၊ ဆိတ်ဆိတ်နေတာ၊ ရှူတာ၊ ရိုက်တာ၊ ပိန်တာ၊ ဖောင်းတာ၊ ဒေါသဖြစ်တာ၊ နှမြောတာ စသည်ဖြင့် ကိုယ်<br> <br>စာမျက်နှာ-566 <hr> အမူအရာ၊ နှုတ်အမူအရာ၊ စိတ်အမူအရာ ဖြစ်ဖြစ်သမျှကို သိအောင် အမြဲမပြတ် ရှုမှတ်နေရမည်။ ထိုသို့ ရှုမှတ်နိုင်မှသာ သံသရာပြတ်ကြောင်း ဝိဇ္ဇာဖြစ်၍ မရှု မှတ်နိုင်က သံသရာလည်ကြောင်း အဝိဇ္ဇာချည်း ဖြစ်နေလိမ့်မည်။</p> <p>နာမ်ရုပ်ကို အမှန်ထင်မြင်လျှင် ပုထုဇဉ် ဖြစ်သော်လည်း ရဟန္တာလို ချမ်းသာစွာ နေနိုင်သည်။ သို့သော် ပုထုဇဉ်ဖြစ်၍ တဒင်္ဂ (တခဏမျှ)သာ နေနိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ နာမ်ရုပ်ကို အမှန်မြင်လျှင် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ (၆၂)ပါးလည်း မဖြစ်နိုင်တော့ချေ။ ထို့ကြောင့် နာမ်ရုပ်ကို အမှန်အတိုင်း ပိုင်းခြားသိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ(ငါအစွဲအမြင်)ကို ပယ်စွန့်နိုင်၍ ဉာဏ်အမြင်စင်ကြယ်ခြင်း ဖြစ်သည်။<br> ထို့ကြောင့် မြင် ကြား နံ စား ထိ သိ အာရုံများနှင့်တကွ ဈေးရောင်း ဈေးဝယ် လယ်လုပ် ယာလုပ် စသော မည်သည့် ကိစ္စကို ပြုပြု ပြုသမျှကို သတိမလစ်စေဘဲ စွဲစွဲမြဲမြဲ ရှုမှတ်သင့်ကြပါသည်။</p> <h3>မိုးကုတ်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> <p>တရားအားမထုတ်ခင် ကြိုတင်ပြုလုပ်ရမည့် အမှုကိစ္စ (၅)မျိုးရှိသည်-<br> ၁။ တရားအားထုတ်စဉ်အတွင်း မိမိကိုယ်ကို ဘုရားအား လှူပါ၏ဟု လှူထားရမည်။</p> <p>၂။ ဆရာမိဘတို့ကို ကံသုံးပါးဖြင့် ပြစ်မှားမိခဲ့ပါက ထိုအပြစ်တို့ ပျောက် စေခြင်းငှာ ဝန်ချတောင်းပန် ကန်တော့ပါ၏ဟု ဆို၍ ကန်တော့ရမည်။</p> <p>၃။ ကိုယ်စောင့်နတ်၊ အိမ်စောင့်နတ်၊ မြို့စောင့်နတ်၊ သာသနာစောင့် နတ်နှင့်တကွ သတ္တဝါအပေါင်းတို့ ကျန်းမာ ချမ်းသာကြပါစေဟု မေတ္တာပို့ရမည်။</p> <p>၄။ ရှေးဘဝ ယခုဘ၀ ပြုသမျှ ကုသိုလ်ဒါနတို့သည် ငါအလိုရှိသော မဂ် ဖိုလ် နိဗ္ဗာန် ရောက်စေခြင်းငှာ လျင်မြန်စွာ ကျေးဇူးပြုပါစေ သတည်းဟု ဆိုရမည်။</p> <p>၅။ ငါသည် ဘဝများစွာက သေခဲ့လှပြီ၊ ယခုဘဝ မသေခင်မှာ တရား အားထုတ်မှပဲဟု သေခြင်းတရားကို ပွားများရမည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-567 <hr> သမာဓိ ရရုံလောက်သာ သမထကို အားထုတ်ပြီး သမာဓိရလျှင် ဝိပဿနာ ပြောင်း၍ အားထုတ်ရမည်။ ဝိပဿနာပြောင်းခြင်းဟူသည် သမထ (သမာဓိ) လမ်းမှ ဝိပဿနာ (ပညာ)လမ်းသို့ စိတ်လွှတ်ပြီး ရုပ်နာမ်တို့၏ ဖြစ်ပျက်မှု လက္ခဏာကို ဆင်ခြင်နေခြင်း ဖြစ်သည်။<br> တရားအားထုတ်ရန် တင်ပလ္လင်ခွေထိုင်ရမည်။ ခါးကို ရှေ့မငိုက်၊ နောက်မငိုက်၊ ဘေးမစောင်းစေဘဲ ဖြောင့်ဖြောင့်မတ်မတ် ထားရမည်။ ကိုယ်ကို တောင့်မ ထားဘဲ ခပ်လျော့လျော့ ထိုင်ရမည်။ ခြေထောက်ချင်း ဖိညှပ်မထားဘဲ ကြာကြာ ထိုင်နိုင်သော နည်းဖြင့် ထိုင်ရမည်။ ယောဂီသည် နှစ်သက်ရာ ဣရိယာပုထ် (အိပ် ထိုင် ရပ် သွား)ဖြင့် ထိုင်နိုင်သည်။ သို့သော် ထိုင်ခြင်း ဣရိယာပုထ်က သမာဓိကို ရလွယ်စေသည်။<br> ယင်းနောက် ဝင်သက်ထွက်သက်ကို မှန်မှန် ရှူရှိုက်ရမည်။ ပြင်းပြင်းထန်ထန် မြန်မြန် ရှူရှိုက်လျှင် မိမိကိုယ်ကို ညှဉ်းဆဲရာ ကျလိမ့်မည်။ သို့ဖြစ်၍ မှန်မှန်နှင့် လေကို ဝအောင် ရှူရမည်။ နှာသီးဖျား၊ အထက်နှုတ်ခမ်း၊ ရင်ညွန့် ကြိုက်ရာ နေရာမှာ စိတ်ကို ထားရမည်။ သတိမလစ်စေဘဲ ဝင်လေထွက်လေ ထိတာကို သိသိ နေစေရမည်။ အခြား ဘယ်အာရုံကိုမျှ စိတ်မရောက်စေရပါ။ ဝင်လေ ထွက်လေ ရှူသည့်အခါ နှာခေါင်းဖြင့် ရှူရမည်၊ ပါးစပ်က ရှူရမည်၊ နှာခေါင်းက ရှူသည့်အခါ ဘယ်ဘက်က ရှူတယ်၊ ညာဘက်က ရှူတယ်ဆိုတာတွေကို လိုက်နေရန် မလို။ သမာဓိရဖို့သာ လိုသည်။ ဝင်လေကို ရှူသည့်အခါ နှာသီးဖျားအစ၊ ရင်ညွန့်အလယ်၊ ချက်အဆုံး ဝင်လေရောက်တာကို သိရမည်။ လေကို ထုတ်လိုက် သည့်အခါလည်း ချက်အစ၊ ရင်ညွန့်အလယ်၊ နှာသီးဖျားအဆုံး ထွက်လေကို သိရမည်။ ထိုသို့ အသိကိုလိုက်ပြီး အားထုတ်လျှင် သမာဓိရနိုင်သည်။ (၁၅)မိနစ်ခန့်မျှနှင့်ပင် သမာဓိကို ထူထောင်နိုင်သည်။</p> <p>ထိုသို့ ရှူရှိုက်နေရာတွင် ရှူရှိုက်တာက ရုပ်၊ ရှူရှိုက်နေမှုကို သိတာက နာမ်ဟု သိခြင်းသည် နာမရူပပရိစ္ဆေဒ (နာမ်ရုပ်ကို ခွဲခြားသိမှု) ဉာဏ်ဖြစ်သည်။ ဝိသုဒ္ဓိလို ပြောရလျှင် ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ (အမြင်စင်ကြယ်ခြင်း) ဖြစ်သည်။ အာရုံနှင့် သိမှတ်စိတ်ကို တည့်နေအောင် ရှုမှတ်ရမည်။ စဉ်းစား တွေးကြံမှု မပြုရ၊ အခြားအာရုံ ဝင်မလာအောင် ထိန်းရမည်။</p> <p>ဤသို့ဖြင့် သမာဓိ အားကောင်းလာသည့်အခါ ဝိပဿနာကို ပြောင်းပြီး မှတ်ရမည်၊ ဝိပဿနာဟူသည် နာမ်ရုပ်လက္ခဏာ ဖြစ်ပေါ်မှုကို ဆင်ခြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤခန္ဓာသည် ပဋိသန္ဓေက စပြီး သေသည့်တိုင်အောင် မပြတ်မစဲ ထပ်တလဲလဲ ဖြစ်ပျက်နေသည်။ တရားထိုင်တာ ကြာလာလျှင် ရုပ်ဖောက်ပြန်ပြီး<br> <br>စာမျက်နှာ-568 <hr> ဝေဒနာပေါ်လာတတ်သည်။ ညောင်းလာလျှင် ညောင်းတာ၊ ညောင်းမှန်း သိတာ နှစ်မျိုးကို ဖြစ်ပြီး ပျက်သွားတာပဲဟု သိရမည်။ ထိုသို့ သိသည့်အခါ ညောင်းသည့် ရုပ်နှင့် ညောင်းမှန်းသိသည့်စိတ် မရှိတော့ဘဲ ချုပ်ပျောက်သွား ကုန်ပြီဟု နောက်ဉာဏ်က သိရမည်။ ညောင်းတာကို ပြုပြင်မပေးသမျှ ပြောင်းရွှေ့ ပြုပြင်ချင်စိတ် ပေါ်လာလိမ့်မည်။</p> <p>ထိုအခါ ဆန့်ချင် ကွေးချင် ပြောင်းချင် ရွှေ့ချင်စိတ် ဖြစ်တာကိုသိမှတ်ပါ။ ထိုသို့ သိပြီး ထိုဆန့်ချင် ကွေးချင်သော ရုပ်နာမ်များ မရှိတော့တာကို ထပ်ပြီး သိမှတ်ပါ။ ဤသို့ သိနေတုန်း အသံတစ်ခု ကြားလိုက်လျှင် ကြားပြန်ပြီဟု သိမှတ်ပါ။ တစ်ခုတစ်ခု ပေါ်လာတိုင်း ပေါ်လာတိုင်း သိပြီး ဖြစ်ပြီး ပျက်သွား ပျောက်သွားပါကလားဟု သိရမည်။</p> <p>ဤသို့ အသိတရားတွေ ကျဲနေရာကနေ စိပ်သည်ထက် စိပ်လာတာကို ဉာဏ်ဖြင့် မှတ်ပါ၊ တဖြည်းဖြည်း ရုပ်နာမ်တွေ တစ်ခုပြီးတစ်ခု ဖြစ်ပြီး ပျက်သွား တာကို သတိဖြင့် စိုက်ကြည့်က တွေ့လိမ့်မည်။ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ-ဟု ပါဠိလို ရွတ်မနေဘဲ ဖြစ်ပြီး ပျက်သွားပါကလားဟု တစ်ခုတည်းကိုသာ သတိဖြင့် စိုက်ပြီး ကြည့်နေလျှင် ဆင်းရဲသည့်သဘော၊ အစိုးမရသည့်သဘောကို ပိုပြီး ထင်မြင်လာလိမ့်မည်။ ဤသို့ မိမိခန္ဓာကိုယ်မှာ ပေါ်တိုင်း ပေါ်တိုင်း ဖြစ်ပျက် တွေကို ရှုကြည့်ဖန် များလာလျှင် မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို ရွံမုန်းလာစိတ်၊ စွန့်လွှတ် ချင်စိတ် ဖြစ်လာလိမ့်မည်။ ဖြစ်ပျက်ဒုက္ခနှင့် မကင်းနိုင်ဘဲ အို နာ ဒုက္ခများနှင့် တွေ့ကြုံရဦးမည်ဟု ကြောက်ရွံ့ပြီး မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို ရွံမုန်းလာ လိမ့်မည်။ ဖြစ်ပျက်ကို ရှုဖန်များလာလျှင် လောဘ ဒေါသ မောဟများ တဖြည်းဖြည်း ခေါင်းပါးပြီး နောက်ဆုံး လွင့်ပျောက် ခန်းခြောက်သွားသည် အထိ ဖြစ်ပျက်ဆုံးအောင် ပွားများ အားထုတ်ရမည်။</p> <p>ဖြစ်ပျက် ရှုဖန်များလာလျှင် ရုပ်နာမ်ကို ခွဲခြားသိသည့် နာမရူပပရိစ္ဆေဒဉာဏ်၊ ဤရုပ်နာမ်သည် အကြောင်းတရားကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော အကျိုးတရား ဖြစ်ပြီး အကြောင်းလည်း ဖြစ်ပျက်၊ အကျိုးလည်း ဖြစ်ပျက်ဟု ဆင်ခြင်ကာ အကြောင်းကို သိမ်းဆည်းသိမြင်နိုင်သော ပစ္စယပရိဂ္ဂဟဉာဏ်၊ ရုပ်နာမ်တို့၏ ဖြစ်ပျက်ပုံကို မမြဲ ဆင်းရဲ အစိုးမရဟု ဆင်ခြင်သုံးသပ်သော သမ္မသနဉာဏ်၊ ဖြစ်ဆဲ ရုပ်နာမ်တို့၏ ခဏမစဲ တသဲသဲ ဖြစ်ပျက်နေမှုကို ရှုမြင်သော ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်၊ ထိုသို့ ရှုဖန်များလာသည့်အခါ အပျက်ကိုသာ သိမြင်သော ဘင်္ဂဉာဏ်၊ ရုပ်နာမ်တို့၏ ပျက်မှု ချုပ်မှုကိုသာ မြင်နေသဖြင့် ကြောက်ဖွယ် ဘေးကြီးဟု ထင်မြင်သော ဘယဉာဏ်၊ ချုပ်ပျက်မှု စသော အပြစ်တွေကိုသာ မြင်သော အာဒီနဝဉာဏ်၊ ရုပ်နာမ်ခန္ဓာကိုယ်ကို ငြီးငွေ့သော နိဗ္ဗိဒါဉာဏ်၊ ထိုရုပ်နာမ်သင်္ခါရတို့မှ လွတ်မြောက်လိုသော မုစ္စိတုကမျတာဉာဏ်၊ ရုပ်နာမ်တို့၏<br> <br>စာမျက်နှာ-569 <hr> မမြဲ ဆင်းရဲ အစိုးမရမှုကို အလွန်ထင်မြင်သော ပဋိသင်္ခါဉာဏ်၊ ရုပ်နာမ်သင်္ခါရ တို့ကို မချစ် မမုန်း လျစ်လျူရှုသော သင်္ခါရုပေက္ခာဉာဏ်၊ ရှေ့ဉာဏ် နောက်ဉာဏ် တို့ကို မမြဲ ဆင်းရဲ အစိုးမရသော သဘောဖြင့် အစမှ အဆုံး၊ အဆုံးမှ အစ ရှေ့ပြန် နောက်ပြန် ရှုပွားသည့်အခါ နှစ်ဉာဏ်လုံး သင့်လျော်သော အနုလောမ ဉာဏ်များ ဖြစ်ပေါ်လာလိမ့်မည်။<br> ဤသို့ စသည်ဖြင့် ဉာဏ်စဉ်အဆင့်ဆင့် တက်ပြီး မဂ်ဉာဏ်ဖိုလ်ဉာဏ်ရကာ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပေလိမ့်မည်။</p> <h3>ပြည်မြို့ ခေမာသီဝံတောရဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> <h3>ထိုင်ပုံထိုင်နည်း</h3> <p>ယောက်ျား တင်ပျဉ်ခွေ၊ မိန်းမများ ကျုံ့ကျုံ့ထိုင်ရမည်။ ကိုယ်ကို ဖြောင့်ဖြောင့် ထားရမည်။ တစ်နာရီ ထိုင်မည်ဆိုလျှင် တစ်နာရီ မစဲတမ်း မထဘဲ ထိုင်ရမည်။ တစ်နာရီ စေ့သောအခါ လျောင်းလျက် တစ်နာရီ၊ စင်္ကြံသွားလျက် တစ်နာရီ၊ ရပ်လျက် တစ်နာရီ လှည့်၍ ရှုမှတ်ရမည်၊ ထိုသို့ ပြောင်းလဲ ရှုမှတ်မှသာ ရေရှည် ရှုမှတ်နိုင်သည်။ ထိုင်၍ ရှုမှတ်သော ယောဂီသည် ညာဘက် လက်ချောင်းများကို ဘယ်ဘက် လက်ချောင်းများဖြင့် ဆုပ်ကိုင်ရမည်။ (ဝါ) ဘယ်လက်ဖဝါးပေါ်မှာ ညာ လက်ဖဝါး တင်ရမည်။</p> <h3>မှတ်ပုံ</h3> <p>ထွက်သက်ဝင်သက်ကို သုံးသပ် ရှုမှတ်နေရမည်။ ညောင်းညာကိုက်ခဲစသော ဝေဒနာပေါ်လာလျှင် ကြိတ်မှိတ်သည်းခံပါ။ ထွက်သက် ဝင်သက်ကို အာရုံစိုက် ရှုမှတ်လျှင် ထွေထွေလာလာ ဝေဒနာများ ပျောက်သွားလိမ့်မည်။</p> <h3>ပထမစတုက္က (ပထမလေးချက်)</h3> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်း ကြိုးစားအားထုတ်နေစဉ် ဈာန် မဂ် အရိပ်အရောင် မထင်လည်း အားမလျော့ဘဲ အားထုတ်မြဲ အားထုတ်ရမည်။ နှစ်နာရီ သုံးနာရီကြာအောင် ဆက်တိုက် ထိုင်နိုင်, အားထုတ်နိုင်လျှင် သမာဓိ ကောင်းကောင်းဖြစ်ပြီ။ ကောင်းသည့် အာရုံပေါ်လည်း မနှစ်သက်ရ၊ မည်သည့်အာရုံမျှ မပေါ်၍လည်း မစိုးရိမ်ရ၊ အာရုံနိမိတ် ပေါ်ချင်ပေါ်၊ မပေါ်ချင်နေ၊ မိမိအလုပ်ကိုသာ မိမိ ကြိုးစား ပြုလုပ်နေရမည်။ နှစ်နာရီ သုံးနာရီကြာအောင် ထွက်သက် ဝင်သက်ကို မှတ်နေနိုင်လျှင် အကောင်းဆုံး သမာဓိကို ရခြင်းဖြစ်ပြီး ပထမစတုက္က၏ ပထမစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်းလည်း မည်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-570 <hr> ဒုတိယစခန်းကို ဆက်လက် အားထုတ်လိုသော ယောဂီသည် အသက်ရှူ၊ အနှေးအမြန် နှစ်ချက်ကို သိအောင် အားထုတ်ရမည်။ နှေးနှေး အသက်ရှူ ခြင်းကို အရှည်၊ မြန်မြန် အသက်ရှူခြင်းကို အတိုဟု ခေါ်၏။ တစ်ထိုင်တည်း၌ ထွက်သက် ဝင်သက် နှေးသည့်အလှည့်ရှိသလို မြန်သည့်အလှည့်လည်း ရှိသည်။ နှေးလျှင် “နှေးတယ်”၊ မြန်လျှင် “မြန်တယ်”ဟု တစ်နာရီ နှစ်နာရီ မှတ်နေ နိုင်အောင် အားထုတ်ရမည်။ ထိုသို့ နေနိုင်လျှင် ပထမစတုက္က၏ ဒုတိယစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>တတိယစခန်းကို ဆက်လက် အားထုတ်လိုလျှင် ထွက်သက် ဝင်သက်၏ စ,လယ်,ဆုံး သုံးချက်လုံးကို သိအောင် အားထုတ်ရမည်။<br> ချက်တိုင်က စ၍ ထွက်လေလာသည်ကို သိခြင်းသည် အစ၊ နှလုံးသားကို လေတိုးသွားတာကို သိခြင်းသည် အလယ်၊ နှာသီးဖျားကို လေတိုးသွားတာကို သိခြင်းသည် အဆုံးဖြစ်သည်။ “ထွက်သက် အစကား ချက်၊ ဝင်သက်အစကား နှာသီးဖျား” ဖြစ်၏။ နှလုံးသားကို လေတိုးသွားသောအခါ နှုတ်ခမ်းဖျားနှင့် လေကို မှုတ်ထုတ်လိုက်သလို နှလုံးသားကို ထိသွားလိမ့်မည်။ ဉာဏ်နှင့် သိအောင် ကြည့် ထင်ရှားလျှင် သိလိမ့်မည်။ စ,လယ်,ဆုံး ထင်ရှားလျက် တစ်နာရီ နှစ်နာရီ နေနိုင်လျှင် ပထမစတုက္က၏ တတိယစခန်း အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။<br> ဆက်လက် အားထုတ်နေစဉ်တွင် ထွက်သက် ဝင်သက်ကို သိမ်မွေ့ပြီး ရှာမတွေ့ ဘဲ ဖြစ်တတ်သည်။ မတွေ့လည်း မရှာနှင့်၊ သိမ်မွေ့သည့် အနေနှင့် တစ်နာရီ နှစ်နာရီ နေနိုင်လျှင် ပထမစတုက္က၏ စတုတ္ထစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>ဝိပဿနာလမ်း</h3> <p>ပထမစတုက္က (ပထမလေးချက်)ကို အောင်မြင်ပြီးနောက် ဒုတိယစတုက္က (ဒုတိယလေးချက်)ကို ဆက်လက်အားထုတ်လိုလျှင် အားထုတ်၊ ဆက်လက် အားမထုတ်ဘဲ (သမထမှ) ဝိပဿနာဘက် ကူးလိုလျှင် ထွက်သက် ဝင်သက်လေကို အနိစ္စ အနိစ္စ (မမြဲ မမြဲ)ဟု ရှုဆင်ခြင်ရမည်။ ထိုသို့ ရှုဆင်ခြင်နေခိုက် ထွက်လေ ဝင်လေနှင့် ရုပ်စုရုပ်မှုန်များ တဖွားဖွား ပေါ်လာတတ်သည်။ အချို့ တစ်ကိုယ်လုံးကို ရှာမတွေ့တော့ဘဲ ရုပ်စု ရုပ်မှုန်များကိုသာ တွေ့တတ်ကြသည်။ ရုပ်တရား ပေါ်လျှင် နာမ်တရားကို ဆက်ရှု၊ ရုပ်တရား နာမ်တရား နှစ်ပါး ထင်ရှားလျှင် ထိုရုပ်နာမ်နှစ်ပါးကို လက္ခဏာတင်၍ (အနိစ္စ-မမြဲ၊ ဒုက္ခ-ဆင်းရဲ၊ အနတ္တ-အစိုးမရ၊ ကိုယ်မဟုတ်ဟု ဆင်ခြင်၍) သုံးသပ်၊ ဤသို့ ဝိပဿနာလမ်းစဉ်အတိုင်း ရှုမှတ်သွားက လမ်းစဉ်ဆုံးလျှင် မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်လမ်းကို ဆက်၍လိုက်က နိဗ္ဗာန်ကို တွေ့လိမ့်မည်။ နောက်မဆုတ်ဘဲ ဆက်လက်လိုက်ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-571 <hr> <h3>ဒုတိယစတုက္က (ဒုတိယလေးချက်)</h3> ဈာန်ခန်းကို လိုက်လိုလျှင် ဒုတိယလေးချက်ကို ဆက်လက်အားထုတ်ရမည်။ ပထမ “ပီတိ (နှစ်သက်ခြင်း)ကို ထင်ရှားအောင် အားထုတ်မည်”ဟု ထွက်သက် ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ ပီတိငါးမျိုး အသီးသီး ထင်ရှားလာလျှင် ဒုတိယစတုက္က၏ ပထမစခန်း အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။<br> ယင်းနောက် “သုခ (ချမ်းသာခြင်း)ထင်ရှားအောင် အားထုတ်မည်” ဟူသော စိတ်ထားဖြင့် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ သုခထင်ရှားလျှင် ဒုတိယ စတုက္က၏ ဒုတိယစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။<br> ယင်းနောက် “သညာ(မှတ်သားခြင်း)၊ ဝေဒနာ (ခံစားခြင်း)တို့ကို ထင်ရှား အောင် အားထုတ်မည်” ဟူသော စိတ်ထားဖြင့် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ သညာ၊ ဝေဒနာထင်ရှားလျှင် ဒုတိယစတုက္က၏ တတိယစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။<br> ယင်းနောက် “သညာ၊ ဝေဒနာ ချုပ်သွားအောင် အားထုတ်မည်” ဟူသော စိတ်ထားဖြင့် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ သညာ, ဝေဒနာချုပ်ငြိမ်းသွားပြီး မေးမရ၊ ခေါ်မထူး ဖြစ်တတ်၏။ ဆရာကောင်းလိုသည်။ ထိုစခန်းသို့ ဆရာမရောက် ဖူးက တောင်ရမ်း မြောက်ရမ်းလုပ်၍ တရားပျောက်တတ်သည်။ ဤသို့ သညာ ဝေဒနာ ချုပ်ငြိမ်းလျှင် ဒုတိယစတုက္က၏ စတုတ္ထစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။<br> ဤစတုတ္ထစခန်းမှ နေ၍ ဝိပဿနာစခန်းတက်လိုလျှင် တက်၊ မတက်လိုလျှင် တတိယစတုက္ကကို ဆက်လက်အားထုတ်ရမည်။</p> <h3>တတိယစတုက္က (တတိယလေးချက်)</h3> <p>ယောဂီသည် “ငါ၏ အဇ္ဈတ္တ (ကိုယ်တွင်း)ရှိ စိတ်ကို ထင်ရှား သိသာအောင် အားထုတ်မည်” ဟူသော စိတ်ထားဖြင့် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ မကြာမီ သုခ(ချမ်းသာခြင်း)၊ သညာ(မှတ်သားခြင်း)၊ ဝေဒနာ (ခံစားခြင်း)တို့ ထင်ရှားလာလိမ့်မည်။ ယင်းသို့ ထင်ရှားခြင်းသည် စိတ်ထင်ရှားခြင်း ဖြစ်၏။ တတိယ စတုက္က၏ ပထမစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။<br> ယင်းနောက် “ငါ၏ ကိုယ်တွင်းရှိ စိတ်ကို ရွှင်လန်းအောင် အားထုတ်မည်” ဟူသော စိတ်ထားဖြင့် ထွက်သက် ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ မကြာမီ စိတ်ရွှင်လန်း လာပြီး ဣန္ဒြေမဆယ်နိုင်အောင် ဖြစ်တတ်သည်။ ဤကား တတိယစတုက္က၏ ဒုတိယ စခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-572 <hr> ယင်းနောက် ကိုယ်တွင်းရှိ စိတ်ကို သိသိသာသာ ထင်ထင်လင်းလင်း ဖြစ်လာ အောင် အားထုတ်မည်ဟူသော စိတ်ဖြင့် ထွက်သက်ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ စိတ်ကြည်လင်လာလိမ့်မည်။ တရား၏ ချမ်းသာကို ပြောမပြနိုင်လောက်အောင် ခံစားရတတ်၏။ စိတ်သည် ကိုယ်ထဲမှာ ထားလျှင် အပြင်မထွက်၊ ခန္ဓာကိုယ်သည် ကျောက်တိုင် ကျောက်ခဲလို မတုန်မလှုပ် တည်ရှိနေတတ်သည်။ ထိုသို့ ဖြစ်လျှင် တတိယစတုက္က၏ တတိယစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ယင်းနောက် “ငါသည် စိတ်နှင့် အကုသိုလ် ကင်းအောင် ထွက်သက် ဝင်သက်ကို လွှတ်မည်” ဟု ကြံ၍ ထွက်သက်ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ ထိုအခါ ဆန့်ကျင်ဘက် တရားများ ကင်းလွတ်သွားမည်။ စိတ်ကြည်လင်အေးမြ သန့်ရှင်း သွားလိမ့်မည်။ ထိုသို့ ဖြစ်ခြင်းသည် တတိယစတုက္က၏ စတုတ္ထစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်၏။</p> <h3>စတုတ္ထစတုက္က (စတုတ္ထလေးချက်)</h3> <p>ယင်းနောက် ခန္ဓာငါးပါးတွင် တစ်ပါးပါးကို အာရုံပြု၍ မမြဲခြင်းကို သတိထားပြီး ထွက်သက် ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ ထိုသို့ လွှတ်လျှင် မကြာခင် ခန္ဓာငါးပါး၏ မမြဲပုံ ပေါ်လာလိမ့်မည်။ ထိုသို့ ပေါ်လာခြင်းသည် စတုတ္ထစတုက္က၏ ပထမစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။<br> ယင်းနောက် “ခန္ဓာငါးပါး၌ နှစ်သက်သာယာစိတ် မရှိအောင် ပြုမည်”ဟု ကြံ၍ ထွက်သက်ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ ထိုအခါ နှစ်သက်သာယာစိတ် ကင်းသော ဉာဏ် ပေါ်လိမ့်မည်။ ဤကား စတုတ္ထ စတုက္က၏ ဒုတိယစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ယင်းနောက် “ခန္ဓာငါးပါးကို ချုပ်ငြိမ်းအောင် အားထုတ်မည်” ဟု ကြံ၍ ထွက်သက် ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ ထိုအခါ ခန္ဓာငါးပါး ချုပ်ငြိမ်း၍ အအေးကြီး အေးသည့်ဉာဏ် ပေါ်လာလိမ့်မည်။ ဤကား စတုတ္ထစတုက္က၏ တတိယစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ယင်းနောက် “ခန္ဓာငါးပါးနှင့် ကိလေသာတို့ကို ပယ်စွန့်မည်” ဟု ကြံ၍ ထွက်သက် ဝင်သက်ကို လွှတ်ရမည်။ ထိုအခါ မကြာမီ ခန္ဓာငါးပါးနှင့် ကိလေသာများကို ပယ်စွန့်နိုင်သော ဉာဏ် ပေါ် လာလိမ့်မည်။ ယောဂီ၏ စိတ်သည် နိဗ္ဗာန်သို့ ပြေးဝင်သော စိတ်ဖြစ်နေလျှင် စတုတ္ထ စတုက္က၏ စတုတ္ထစခန်းကို အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။<br> စီးဖြန်းပုံ (၁၆)ပါးပြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-573 <hr> <h3>ကသစ်ဝိုင် ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> မျက်လုံးမှိတ်၍ စိတ်ကို ရင်မှာ ထားရမည်။ ယင်းနောက် ပေါ်တာကို မှတ်ရမည်။ ပေါ်တာ ငါးမျိုး ရှိသည်။ ပူတာ, အေးတာ, လှုပ်တာ, ဆင်းရဲတာ, ချမ်းသာတာတို့ ဖြစ်သည်။ ပေါ်တာက ရုပ်၊ ပေါ်တာကို သိတာက နာမ်၊ ရုပ်ထဲမှာ နာမ်မရှိ၊ နာမ်ထဲမှာ ရုပ်မရှိ၊ ပေါ်တိုင်းသိ၊ ပေါ်တိုင်းသိ၊ ဤသို့ ပေါ်တာနှင့်သိတာ ဆုံဆုံ သွားအောင် ရင်ကနေ စိတ်ဖြင့် မှတ်ရမည်။</p> <p>ပေါ်တာ ငါးမျိုးတို့တွင် ပူတာနှင့် အေးတာ၊ ချမ်းသာတာနှင့် ဆင်းရဲတာ မတည့်၍ တစ်ခု ပေါ်လျှင် တစ်ခု မပေါ်နိုင်ပေ။ တစ်ပြိုင်နက် ပေါ်နိုင်သော တရားကား ပူလှုပ်ဆင်းရဲ၊ ပူလှုပ်ချမ်းသာ၊ အေးလှုပ်ဆင်းရဲ၊ အေးလှုပ်ချမ်းသာ၊ ဤသုံးမျိုးသာ ဖြစ်သည်။<br> ပူတာ ပေါ်သည့်အခါ နည်းနည်းပူ၊ များများပူ၊ တိုးတိုးပြီးပူ၊ လျှော့လျှော့ ပြီးပူ၊ မတိုးမလျှော့ တန့်နေသည့် အပူ၊ ဤသို့ အပူအမျိုးမျိုးရှိရာတွင် မည်သို့ ပူပူ၊ ပူလာလျှင် လှုပ်နေတာ ပါတတ်သည်။ မခံသာလျှင် ဆင်းရဲမှု၊ ခံသာလျှင် ချမ်းသာမှု ပါတတ်သည်။</p> <p>မည်သို့ပင် အေးအေး၊ အေးတာ ပေါ်သည့်အခါ လှုပ်တာပါ ပေါ်တတ် သည်။ မခံသာလျှင် ဆင်းရဲမှု၊ ခံသာလျှင် ချမ်းသာမှုလည်း ပါတတ်သည်။</p> <p>ထိုသို့ သုံးမျိုးတွဲ ပေါ်တတ်သော်လည်း ပူတာ ထင်ရှားလျှင် ပူတာ၏ ဖြစ်ပျက်ရှု၊ လှုပ်တာ ထင်ရှားလျှင် လှုပ်တာ၏ ဖြစ်ပျက်ရှု၊ ဆင်းရဲတာ ထင်ရှားလျှင် ဆင်းရဲတာ၏ ဖြစ်ပျက်ရှု၊ ချမ်းသာတာ ထင်ရှားလျှင် ချမ်းသာတာ၏ ဖြစ်ပျက် ရှုရမည်။ မထင်ရှားတာကို ထင်ရှားအောင်ကား လိုက်မလုပ်ရ။ ပေါ်လာမှသာ ပစ္စုပ္ပန် ပေါ်တုန်းပေါ်ခိုက်ကို ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>တရားထိုင်လျှင် ဖြစ်ပျက် မြင်ရန် ကြာကြာ ထိုင်ရမည်။ ခဏခဏ ခဏခဏ မြင် မပြောင်းဘဲ ကြာကြာထိုင်ရမည်။ နာရီဝက် တစ်နာရီ ထိုင်မည်ဟု အဓိဋ္ဌာန်ပြီး အဓိဋ္ဌာန်မဖျက် မပြင်မပြောင်းဘဲ မှတ်ရမည်။ ကြာကြာမှတ်လျှင် ခန္ဓာမှာ ပြောင်းလဲ ဖြစ်ပျက်နေပုံကို ဧကန်မြင်ရမည်။</p> <p>စိတ်ကို ရင်မှာထားပြီး ပေါ်တာငါးမျိုးကို မှတ်နေစဉ် နည်းနည်း ကြာသွား လျှင် ခန္ဓာကိုယ် အောက်ပိုင်းမှာ ပူလာတတ်သည်။ အပူတွေ့လျှင် အရှိန် ကလေးလည်း ပါတတ်သည်။ အခိုးအငွေ့လည်း ထတတ်သည်။ အရှိန်အခိုးက အောက်ပိုင်းမှ စပေါ်ပြီး အထက်ကို တဖြည်းဖြည်း တက်တတ်သည်။ အပူရှိန်<br> <br>စာမျက်နှာ-574 <hr> အပူခိုး မီးဓာတ်က ဖုတ်၊ လေဓာတ်က မှုတ်ပြီး တလှုပ်လှုပ် တရွရွ တစစ်စစ် တဖျစ်ဖျစ်နှင့် ပြောင်းလဲဖြစ်ပျက်ပုံ အမျိုးမျိုးတို့ ခန္ဓာကိုယ်မှာ ပေါ်တတ်သည်။ ထိုသို့ ပေါ်လျှင် ယောဂီသည် အားသန်ရာကို နိုင်အောင် မှတ်ရမည်။ အပူ သန်လျှင် ပူသိပျက်၊ အအေးသန်လျှင် အေးသိပျက်၊ အရှိန်သန်လျှင် ရှိန်းသိပျက်၊ စစ်စစ်သန်လျှင် စစ်သိပျက်၊ ရွရွအားသန်လျှင် ရွသိပျက် ဟူ၍ ခန္ဓာမှာ ပေါ်တာနှင့် သိပျက်ကို ကပ်လိုက်ရသည်။ ထိုသို့ ကပ်ကပ်သွားလျှင် ပေါ်တာနှင့် သိပျက်တို့ တင်ရှားလာတတ်သည်။ ဤကား နာရီဝက် တစ်နာရီ ထိုင်မည်ဟု အဓိဋ္ဌာန်ပါရမီ ကူးလိုက်သည့် အကျိုးပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ကျဉ်တာ ပေါ်လျှင် ကျဉ်သိပျက်ဟု သိပျက်ကပ်၊ ထုံတာပေါ်လျှင် ထုံသိပျက်ဟု သိပျက်ကပ်၊ ကိုက်တာ နာတာ ပေါ်လျှင်လည်း သိပျက်ကပ်ပေး၊ အေးတာ၊ စိမ့်တာ၊ စိတ်ချမ်းသာတာ ဘာပဲပေါ်ပေါ် ပေါ်တာမှန်သမျှကို သိပျက်ကပ်ပေး၊ ထိုသို့ သိပျက်ကပ်ပြီး မှတ်လျှင် တရားကို မြင်နိုင်သည်။</p> <p>ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း ဘာမျှ မမြင်လျှင် အသက်ရှူသည့်အခါ လှုပ်တာကို မှတ်၊ အသက်တစ်ခါ ရှူလျှင် ဗိုက်ဖောင်းသည်။ ရှိုက်လိုက်လျှင် ဗိုက်ပိန်သည်။ ပေါင်ရင်းကို စိတ်ကပ်ထား၊ ရှိုက်လိုက်၍ လေထွက်စဉ် ပေါင်ရင်းက ရှိန်းခနဲ ရှိန်းခနဲ ပေါ်တတ်သည်။ ပေါင်ရင်းက ရှိန်းကနဲ ရှိန်းကနဲ တိုးတိုးလာလျှင် ပေါင်ရင်း ပေါင်လယ် ဒူး ခြေသလုံး ခြေမျက်စိ ခြေဖဝါးထိအောင် တစ်ချက်ရှိုက်လိုက်တိုင်း ရှိန်းခနဲ ရှိန်းကနဲ အပူထုတ်သလို နေတတ်သည်။ ထိုသို့ ဖြစ်လျှင် အောက်ပိုင်းသည် ရွရွ ဖြစ်စေ၊ ရှိန်းရှိန်း ဖြစ်စေ၊ ဖျဉ်းဖျဉ်း စစ်စစ် ဖြစ်စေ၊ ဟုန်းခနဲ ဖျဉ်းခနဲ ကြက်သီးထသလို ဖြစ်စေ မျိုးစုံပေါ်နေတတ်သည်။ ဤကား အသက်ရှူလေနှင့် ပတ်သက်၍ သိမှတ်ရာမှာ ဖြစ်ပေါ်ပုံ ဖြစ်သည်။</p> <p>အိပ်လျက်, စင်္ကြံလျှောက်လျက်လည်း မှတ်ရမည်။ ဘယ်လှမ်းလျှင် ဘယ်ခြေသို့ စိတ်ဖြန့်၊ ကြွတုန်း ပေါ်တာမှတ်၊ မြှောက်တုန်း ပေါ်တာမှတ်၊ အောက်ချလိုက်တုန်း ပေါ်တာမှတ်၊ ညာလှမ်းလျှင် ညာခြေသို့ စိတ်ဖြန့်၊ ကြွတုန်း ပေါ်တာမှတ်၊ မြှောက်ထားတုန်း ပေါ်တာမှတ်၊ အောက်ချလိုက်တုန်း ပေါ်တာ မှတ်။</p> <p>လမ်းတိုလျှင် ဆယ်ခေါက်လောက် မှန်းလျှောက်၊ လမ်းရှည်လျှင် ငါးခေါက် လောက် မှန်းလျှောက်၊ ပေါ်တာကို မြင်မြင်, မမြင်မြင် လျှောက်ရမည်။ လျှောက်ပြီးလျှင် နှစ်မိနစ်လောက် ရပ်လိုက်ရမည်။ ယင်းနောက် ဆက်လျှောက်၊ ငါးခေါက်, ဆယ်ခေါက်ပြီးပြန်လျှင် နှစ်မိနစ်ရပ်၊ ထိုသို့ လျှောက်ရာက<br> <br>စာမျက်နှာ-575 <hr> မလျှောက်နိုင်တော့ဘူးဆိုလျှင် အိပ်ရာထဲသွား စောင်ဖြစ်စေ၊ သင်္ကန်းဖြစ်စေ ခြုံ၊ ပက်လက်အိပ်၊ မျက်လုံးမှိတ်ပြီး အထက်ကနေ အောက်ခြေဖဝါးထိ စိတ်စိုက်၊ ခွေးသေကောင်ပုပ် လင်းတဆွဲသလို တရွရွ တဖွဖွ တဖျစ်ဖျစ် တလှစ်လှစ် တစစ်စစ်နှင့် အိုက်စပ်ဝေဒနာကို ညနေပိုင်းမှာ ကြုံရတတ်သည်။ နေ့လယ်ပိုင်း ဆိုလျှင် ချွေးများပင် ထွက်လာတတ်သည်။ နွေရာသီဆို သာပြီး ချွေးတစိုစို ဖြစ်လာတတ်သည်။</p> <p>ထို့ပြင် လက်ကို ကွေးသည့် ဆန့်သည့်အခါ ပေါ်တာမှတ်ပြီး ကွေးရ ဆန့်ရမည်။ ခြေထောက်နှင့် ကိုယ်ခန္ဓာတို့ကိုလည်း ပေါ်တာမှတ်ပြီး ကွေးရ ဆန့်ရမည်။ သတိမလွတ်စေရ၊ သတိလွတ်လျှင် သူ့နေရာသူ ပြန်ထား၊ အမှတ်ဖြင့် ပြန်ကွေး ပြန်ဆန့်ရမည်။ ဘာကို ကိုင်ကိုင် ပေါ်တာမှတ်ပြီး ဖြည်းဖြည်း ကိုင်ရမည်။</p> <p>ရေချိုးသည့်အခါ ပူတာပျောက်ပြီး အေးတာ ရောက်တာတွေ၊ ရေချိုးပြီးလျှင် အအေးဓာတ်ပျောက် အနွေးဓာတ် ပြန်ရောက်တာတွေ မှတ်ရမည်။</p> <p>စားသည့်အခါ, လက်ဖက်ရည် သောက်သည့်အခါ လက်ကိုင်လျှင် လက်ကို စိတ်ဖြန့်၊ ခွံလျှင် စား၊ ဝါးလျှင် ပါးစပ်ထဲ စိတ်ဖြန့်မှတ်ရမည်။ ပါးစပ်အမူအရာ ဖြစ်ပုံ၊ ဟပုံများကို မှတ်ရမည်။ ပါးစပ်ကို လေနှင့်ဟခြင်း ဖြစ်၏။ ဟပါများတော့ မီးပါ လာသည်။ မီးနှင့်လေ ပေါင်းလိုက်တော့ စားတုန်းမှာ ရှိန်းခနဲ ရွခနဲ ဖျဉ်းခနဲ စစ်ခနဲ စသည်ဖြင့် ပေါ်လာသည်။ ထိုသို့ ပေါ်လာလျှင် ရွရွနှင့်စား၊ ဖျဉ်းဖျဉ်းနှင့် စား၊ စစ်စစ်နှင့်စား၊ လှပ်လှပ်နှင့်စား၊ အပူနှင့်စား၊ အပူဆိုလည်း ဖြစ်ပြီးပျက်၊ အအေးဆိုလည်း ဖြစ်ပြီးပျက်၊ လှုပ်ရွဆိုလည်း ဖြစ်ပြီးပျက်၊ ဖြစ်ပျက်နှင့်စားရမည်။ အမြင်လည်း သန်မည်ဆိုလျှင် စားတုန်း မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ် ဖြင့် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက် ပြုနိုင်သည်။ သောတာပန် သကဒါဂါမ် အနာဂါမ် ရဟန္တာ ဖြစ်နိုင်သည်။</p> <p>ဘာပဲလုပ်လုပ် အမှတ်မပျက်စေဖို့ လို၏။ အမှတ်လွတ်လျှင် အသိ ကျဲမည်။ ဘာပဲပေါ်ပေါ် ပေါ်တာနှင့် သိနေရမည်။ ပေါ်တာအစ, သိတာအလယ် ပျက်တာ နောက်ဆုံး ဖြစ်၏။ နိဗ္ဗာန်ကို မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်ဖြင့် မြင်ချင်လျှင် ခန္ဓာထဲမှာ ဖြစ်ပျက်ကို နာနာမှတ်ကြရမည်။</p> <p>မငိုက် မသမ်း မဝေ မပျင်းဘဲ တစ်မိနစ်မှာ မှတ်စိတ် (၆ဝ)ရပြီး အမှတ် စိပ်စိပ်နှင့် မြန်လာမည်ဆိုလျှင် မှတ်စိတ်ဆုံးက နိဗ္ဗာန်ကို မြင်ရတော့မည် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-576 <hr> <h3>ဝေဘူဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> နှာဖျား နှာဝမှာ ထွက်လေ ဝင်လေသည် အမြဲတိုက်ဝင် တိုက်ထွက်နေသည်။ နှာဖျား နှာဝမှာ ကာယပသာဒခေါ် ရုပ်အကြည်ဓာတ်က အထိခံနေသည်။ ဝင်လေထွက်လေက ထိလာခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုအထိခံနှင့် ထိတာသည် ရုပ်ချည်း ဖြစ်ပြီး ထိတာကို သိတာက နာမ်ဖြစ်သည်။ ကိုယ့်နှာဝကို ဉာဏ်ဖြင့် စောင့် ကြည့်ရမည်။ ထိဝင်ထွက်တာကို သိနေစေရမည်။ သိအောင် မှတ်ရမည်။ ထိုသို့ ထိတာကို သိလျှင် လောဘ ဒေါသ မောဟ ဖြစ်ခွင့် မရသဖြင့် ငြိမ်းနေ သည်။</p> <p>ဝိပဿနာဟူသည် ပစ္စုပ္ပန်(ဖြစ်ဆဲ)ကိုသာ ရှုမှတ်ရသည်။ နှာဝကို ဝင်လေ ထွက်လေ မထိခင် မှတ်၍လည်း မဖြစ်၊ သိ၍လည်း မဖြစ်၊ ထိပြီးနောက်မှ မှတ်၍ သိ၍ မဖြစ်။ ဝင်လေထွက်လေ ထိဆဲကိုသာ “ထိတယ်”ဟု သိနေအောင် မှတ်ရသည်။ ထိတာကို သိနေလျှင် ရုပ်နှင့်နာမ်သာ ရှိကြောင်း၊ ငါ သူတပါး ယောက်ျား မိန်းမ မရှိကြောင်း သူတပါးကို မေးနေဖွယ်မလို၊ မိမိဘာသာ သိလာလိမ့်မည်။</p> <p>ထိတာကို သိနေလျှင် ဉာဏ်အမြင် စင်ကြယ်ပြီး သမ္မာဒိဋ္ဌိ (အမြင်မှန်) ဖြစ်နိုင်သည်။ ထိုသို့ ထိတာကို သိနေလျှင် ရုပ်နှင့် နာမ် ကွဲပြားမှုကိုပါ ဉာဏ်ဖြင့် သိလာတတ်သည်။ ထိုသို့ ထိသော ဉာဏ်ကို နာမရူပပရိစ္ဆေဒ (ရုပ်နှင့်နာမ်ကို ခွဲခြားသိမှု)ဉာဏ်ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>နှာဖျား နှာဝမှာ ထိလိုက် ပျောက်လိုက် တရိပ်ရိပ် ဖြစ်ပျက်နေပုံကို ရှုမှတ် သိမြင်နေရမည်။ ထိုသို့ သိမြင်နေတာ ကြာလာလျှင် ဝိပဿနာ သမာဓိ တစထက် တစ တိုးတက်ပြီး နှာဖျား နှာဝမှာသာမက တစ်ကိုယ်လုံးမှာ တရိပ်ရိပ် တရွရွ ဖြစ်ပျက်နေတာကို တွေ့ ရပေလိမ့်မည်။ ထိုအခါ အနိစ္စ (မမြဲမှု) ဒုက္ခ (ဆင်းရဲမှု)နှင့် အနတ္တ (မိမိမစိုးပိုင်မှု)သဘောတို့ကို သိမြင်လာလိမ့်မည်။ ပါးစပ်က မဆိုရပေ။ ဝိပဿနာအလုပ်ဟူသည် ထိမှုကို ကြည့်ရှု သိမှတ်နေရုံသာ ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ရှုမှတ်နေလျှင် တစ်နေ့ထက်တစ်နေ့ တိုးတိုးပြီး အလိုလို သိလာမည်ဖြစ်သည်။ ဤသို့ဖြင့် တရိပ်ရိပ် ဖြစ်ပေါ်သော ထိမှု သိမှုတို့ကို ရှုမှတ်နေရင်းပင် မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်တို့ ဆိုက်ရောက်လာမည် ဖြစ်သည်။</p> <p>မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ် ရပြီးနောက် ဖလသမာပတ်ကို ဝင်စားချင်လျှင် မိမိ လာခဲ့သည့် ဝိပဿနာလမ်းကို ပြန်ကြည့်ရသည်။ ဖလသမာပတ်ဟူသည် ကိုယ်ပိုင် အိမ်နှင့် တူပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-577 <hr> သို့ဖြစ်၍ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်ရရှိရန် ထိမှုသိမှုကို လုံ့လဝီရိယဖြင့် ကြည့်ရှု မှတ်သားနေကြရမည်။</p> <h3>အနာဂါမ်ဆရာသက်ကြီး၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> <p>ရှေးဦးစွာ ဘုရား တရား သံဃာ ဆရာ မိဘနှင့် ပြစ်မှားမိသူများကို ကန်တော့ရမည်။ ယင်းနောက် သီလတစ်မျိုးမျိုးကို ဆောက်တည်ပြီး သတ္တဝါ များကို မေတ္တာပို့ရမည်။ မေတ္တာပို့ပြီးလျှင် ဆင်းတုတော် မြတ်စွာဘုရားထံမှာ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို ပေးသနားရန် တောင်းပန်ပြီး ကြာကြာထိုင်နိုင်သည့် နည်းဖြင့် ထိုင်ရမည်။</p> <p>ယောဂီသည် သမာဓိ ထူထောင်ရန် သမထကို ရှေးဦးစွာ ကျင့်ရမည်။ ထွက်သက်ဝင် သက်ကို ပကတိအတိုင်း ရှူ၍ နှာသီးဖျားမှာ ထားရမည်။ နှာသီးဖျားကို ထွက်လေ ဝင်လေ တိုးတိုင်း သိသိနေအောင် သတိထား ရှုမှတ်ရမည်။ ငါ အပါယ်တံခါး ပိတ်လိမ့်မည် ဟူသော ယုံကြည်ချက်ဖြင့် ထက်ထက် သန်သန် ရှုမှတ်နေရမည်။ ညောင်းအားကြီးလျှင် နေရာ ပြင်နိုင်သည်။</p> <p>ရှူမှတ်ဖန်များလျှင် နိမိတ်တစ်ခုခု မြင်လာတတ်၏။ နှာသီးဖျားကို တိုးသော ထွက်လေ ဝင်လေကို သိအောင် ရှုမှတ်ဖန်များသောအခါ ထွက်လေ ၀င်လေသည် လေမြောင်းကြီးပမာ ဖြစ်ပေါ်ဟန် ထင်မြင်လာတတ်သည်။ ထွက်လေသည် နှာသီးဝအပြင်သို့ တစ်ထွာ တစ်တောင် ရှည်ထွက်သွားပုံ၊ ဝင်လေသည် ချက်ထိ အောင် ရောက်သွားပုံတို့ကို ထင်မြင်တတ်သည်။ နှာသီးဝမှာ ထွက်လေဝင်လေ သည် မီးခိုးဖြူလို တစ်ခါ တစ်ခါ အဖြူခိုးနှင့် ရောလျက် ရွှေမှုန့်, ငွေမှုန့်လို တစ်ခါတစ်ခါ ပုလဲလုံးလေးလို အချို့ ယောဂီများ ထင်မြင်တတ်ကြသည်။ သမာဓိ ရင့်လာလျှင် ပုလဲလုံးလေးများ အရောင်တောက်လာပြီး ထိုအရောင်ဖြင့် ဝမ်းထဲရှိ အရာများကိုပင် မြင်တတ်သည်။ အခြား အာရုံနိမိတ်များကိုလည်း မြင်တတ်သည်။ ထိုနိမိတ်တစ်ခုခု ပျောက်သွားလျှင် နှာသီးဝက ထွက်လေ ဝင်လေပြန်မှတ်ရမည်။ ထိုထင်လာသော နိမိတ်များကိုမူ နှစ်သက်ကျေနပ် မနေရပေ။ နိမိတ်ကို နှစ်သက် ကျေနပ်ပြီး မိမိကိုယ်ကို အထင်ကြီးနေလျှင် ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်ကို အနှောင့်အယှက် ဖြစ်တတ်သည်။</p> <p>ထိုသို့ တွေ့သော နိမိတ်အမျိုးမျိုးကို ဥဂ္ဂဟနိမိတ် (ကြွတက်လာသော အာရုံ)ဟု ခေါ်သည်။ ထိုနိမိတ်များမှ ထင်ရှားသော ဂုံညင်းခန့် ဥသျှစ်သီးခန့် နိမိတ် တစ်လုံးလုံးကို နှာသီးဖျားနှင့် တစ်တောင်ခန့် နေရာမှာ မြင်အောင် မျက်စိမှိတ်လျက်<br> <br>စာမျက်နှာ-578 <hr> အာနာပါနကို ရှူ၊ ထိုနိမိတ်လုံးသည် အစတွင် မိမိထားလိုသော နေရာမှာ ရောက်လာသလိုလို ပျောက်သွားသလိုလို ထင်တတ်သည်။ ကြာသောအခါ မပျောက်တော့ဘဲ မျက်စိဖွင့်ကြည့်လျှင်ပင် မြင်နေတတ်၏။ သို့ရာတွင် မျက်စိ မှိတ်၍ စိတ်ဖြင့် မြင်အောင် ကြည့်ရသည်။ ကြည့်ဖန်များလျှင် သမာဓိခိုင်မြဲပြီး နိမိတ်လုံးသည် နေလအရောင်ထက်ပင် လင်းထိန် အေးမြလာတတ်သည်။ ထိုနိမိတ်သည် မိမိရှေ့မှာ တည့်ငြိမ်နေလိမ့်မည်။ ထိုနိမိတ်ကို ပဋိဘာဂနိမိတ် (သမထရှုရာတွင် နောက်ဆုံးထင်သော အာရုံ)ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ထိုပဋိဘာဂနိမိတ်ကို ကြည့်ရှုနေလျှင် ကြာလေ ထင်ရှားလေ၊ ငြိမ်သက် အေးချမ်းလေ ဖြစ်ပြီး ပီတိ (နှစ်သက်မှု) ဖြစ်လာလိမ့်မည်။ ပီတိဖြစ်လျှင် သုခ (ချမ်းသာမှု)ဖြစ်၏။ ထိုသို့ သုခဖြစ်လျှင် ဧကဂ္ဂတာ (ခိုင်မြဲတည်တံ့မှု) ဖြစ်သည်။ ထိုအခါ ထိုပဋိဘာဂအာရုံနိမိတ်ကို မြင်သည်မှတပါး အခြားဘာကိုမျှ မမြင် တော့ပေ၊ သို့ဖြစ်၍ ဈာန်အင်္ဂါ ငါးပါး (ဝိတက် ဝိစာရ ပီတိ သုခ ဧကဂ္ဂတာ) ပြည့်စုံပြီး ပထမဈာန်ဇောကျလေသည်။ ထိုပဋိဘာဂနိမိတ်ကို ကြည့်မြင်နေသော ယောဂီမှာ သဘောတရားငါးမျိုး ပါဝင်သော ပထမဈာန်စိတ် ဖြစ်လာသည်။ ပထမဈာန်ကို ရလာသည်ဟု ဆိုလိုသည်။</p> <p>အာနာပါန သမထမျှသာမဟုတ် အခြား မည်သည့် သမထကိုမဆို သမာဓိ ရအောင် ရှေးဦးစွာ ကျင့်ရပါမည်။</p> <h3>ဝိပဿနာတက်၍ ရှူမှတ်နည်း</h3> <p>ဆိုခဲ့သည့် ဥဂ္ဂဟနိမိတ်မျိုးကို ခပ်ကြာကြာမြင်ရလျှင် သမာဓိ အတော် အားကောင်းပြီး ဖြစ်သည်။ ဝိပဿနာကို ပြောင်း၍ ရှုမှတ်မည် ဖြစ်သဖြင့် အာနာပါန ရှုခါနီးက ပြုသလို ကန်တော့ခြင်း၊ သီလဆောက်တည်ခြင်းတို့ကို ပြုရမည်။ ဝိပဿနာတရားကို ငါရမည်ဟု ထက်သန်စွာ ယုံကြည်စိတ် မွေးရမည်၊ ထို့နောက် မိမိထိုင်တတ်သလို ထိုင်ပြီး (၁၀)မိနစ်ခန့် နှာသီးဖျား၌ ထွက်လေ ဝင်လေထိခြင်း ဖြစ်ပေါ်ခြင်း ပျောက်သွားခြင်းသဘောတို့ကို အနိစ္စ (အမြဲမရှိ)ဟု ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>(၁၀)မိနစ် (၁၅)မိနစ်ခန့် ရှိသောအခါ မိမိ၏ ငယ်ထိပ်ကို အာရုံပြု၍ ငယ်ထိပ်မှာ စိတ်ထားရမည်။ ငါးမူးစေ့ ကျပ်စေ့ခန့်ရှိ ငယ်ထိပ်နေရာတွင် အေးခနဲ ပူခနဲ နွေးခနဲ တွေ့ရတတ်သည်။ စိတ်ကို မလွင့်စေရ၊ ငယ်ထိပ်နေရာမှ အာရုံသည် လှုပ်လာ ကြီးကျယ်ပွားလာတတ်သည်။ တရွရွ တဖွဖွ တဖွဲဖွဲ တသဲသဲ ဖြစ်လာ တတ်သည်။ အာရုံအတွေ့ကို မျက်စိဖြင့် တွေ့မြင်ရခြင်း မဟုတ်၊ ဉာဏ်ဖြင့် တွေ့မြင်နေရခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-579 <hr> ဤသို့ဖြင့် ရုပ်နာမ်တို့၏ ဖြစ်ပျက်ခြင်းကို ရှုမှတ်ရာမှ နာမရူပပရိစ္ဆေဒ (ရုပ်နာမ်ကို ခွဲခြားမြင်မှု)ဉာဏ် စသော စသော ဉာဏ်စဉ်များ အဆင့်ဆင့် ဖြစ်ပေါ်ပြီး တရားထူးကို ရရှိနိုင်ကြပါသည်။</p> <h3>ညောင်လွန့်တောရဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> <p>တရားအားထုတ်မည့် ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရဟန်းဖြစ်က ရဟန်းသီလ၊ လူဝတ် ကြောင်များဖြစ်က အနည်းဆုံး ငါးပါးသီလ လုံခြုံရမည်။ ကိစ္စကြီးငယ် ကြောင့်ကြဖွယ် မရှိစေရ။ ယင်းနောက် မြတ်စွာဘုရား ဆင်းတုတော်ရှေ့၌ ဖြစ်စေ၊ ဆင်းတုတော်မရှိလျှင် ဆင်းတုတော်ကို စိတ်မှန်း၍ ဖြစ်စေ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးမည့် ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာ၏ ရှေ့၌ဖြစ်စေ ရိုသေစွာ ရှိခိုး၍ ကမ္မဋ္ဌာန်းတောင်းရမည်။ ယင်းနောက် မိမိ၏ ခန္ဓာကိုယ်ကို မြတ်စွာဘုရားအား ဖြစ်စေ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာအား ဖြစ်စေ အပ်နှံလှူဒါန်းရမည်။ ထို့နောက် ရတနာသုံးပါး ဆရာသမားတို့အား ကန်တော့ပြီး ဆိတ်ငြိမ်ရာနေရာမှာ ရှုမှတ်ရမည်။</p> <p>ရှေးဦးစွာ တင်ပျဉ်ခွေထိုင်ပါ၊ ခြေမနာ တင်ပါးမနာအောင် အောက်က အဝတ် ခင်းထိုင်ပါ၊ ကြာကြာထိုင်နိုင်အောင် ခြေသလုံးချင်း ဖိကပ်မထားရ၊ ခါးကို ကုန်း၍လည်း မထား၊ အားစိုက်၍လည်း ဆန့်မထားဘဲ မှန်မှန်ဖြောင့်ဖြောင့် အလိုက်သင့် ထိုင်ရမည်။ အမျိုးသမီးများ ကျုံ့ကျုံ့ပုဆစ်တုပ် ထိုင်ရမည်။ လက်နှစ်ဘက်ကို ဖြန့်၍ လက်ဝါးအဖျားချင်း ကပ်၍ ထားရမည်။ မျက်စိကို မှိတ်၍ တဘက်၊ ပဝါ၊ သင်္ကန်း စသည်ဖြင့် မျက်နှာကို ဖုံးအုပ်ထားရမည်။ ယင်းနောက် နှာသီးဝ၌ တိုးထိသော ထွက်လေ ဝင်လေကို သတိဖြင့် မှတ်ရမည်။ ထွက်လျှင် “ထွက်တယ်”၊ ဝင်လျှင် “ဝင်တယ်”ဟု အခြားသို့ စိတ်မသွားစေဘဲ ကြိုးစားမှတ်ရမည်။ ဤကား ပထမဆင့် ဖြစ်၏။</p> <p>ဤသို့ အားထုတ်၍ ထွက်လေဝင်လေ နှစ်ပါးကို ထင်ရှားအောင် မှတ်နိုင် သော်လည်း နိမိတ်များ မထင်လာသေးလျှင် ရှေ့သို့ တိုး၍ အားထုတ်ရမည်။ ထွက်လေဝင်လေတို့ကို ရှည်လျှင် ရှည်သည့်အတိုင်း၊ တိုလျှင် တိုသည့်အတိုင်း အစကအဆုံးတိုင် သတိပြု၍ “ထွက်သက်သိသိ” ဟု လည်းကောင်း၊ “ဝင်သက်သိသိ”ဟု လည်းကောင်း၊ “သိ” တစ်ခါနှင့် ထွက်လေဝင်လေဆုံးလျှင် “သိ” ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ “သိ” နှစ်ခါနှင့် ထွက်လေ ဝင်လေဆုံးလျှင် “သိ သိ” ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ “သိ” သုံးခါနှင့် ထွက်လေ ဝင်လေဆုံးလျှင် “သိ သိ သိ”ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ဤသို့ စသည်ဖြင့် ထွက်လေ ၀င်လေ ဆုံးသည့်တိုင်အောင် “သိ” ကို မပြတ်လိုက်၍ မှတ်ရမည်။ ဤကား ဒုတိယဆင့် ဖြစ်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-580 <hr> ဤသို့ အားထုတ်လျှင် ထွက်လေဝင်လေများ အလွန်ထင်ရှားလာလိမ့်မည်။ ထိုသို့ ထင်ရှားသော်လည်း နိမိတ်များ မထင်လာသေးလျှင် ထို့ထက်အလွန် သတိကို တိုးတက်အောင် ထား၍ ထွက်သက်လေ၏ အစ အလယ် အဆုံး သုံးပါးလုံးကို လည်းကောင်း၊ ဝင်သက်လေ၏ အစ အလယ် အဆုံး သုံးပါးလုံးကို လည်းကောင်း ထင်ရှားအောင် ရှုမှတ်ရမည်။ ထွက်လေ၏ အစကား ချက်၊ အလယ်ကား ရင်ချိုင့်၊ အဆုံးကား နှာသီးဝ ဖြစ်၏။ ဝင်လေ၏ အစကား နှာသီးဝ၊ အလယ်ကား ရင်ချိုင့်၊ အဆုံးကား ချက်ဖြစ်၏။ ယောဂီသည် ထွက်လေ ဝင်လေတို့၏ တိုးထိရာ နှာသီးဝ၌ စိတ်ကို စိုက်ထားလျှင် ထွက်လေ၏ အစ အလယ် အဆုံး သုံးပါးလုံးကို လည်းကောင်း၊ ဝင်လေ၏ အစ အလယ် အဆုံး သုံးပါးလုံးကို လည်းကောင်း ထင်ရှားစွာ သိမြင်နိုင်ပါသည်။</p> <p>ဤ၌ ထွက်လေ ဝင်လေတို့၏ စ လယ် ဆုံးကို သိရန် ဝမ်းတွင်းသို့ စိတ်ကို လွှတ်ရမည်မဟုတ်၊ အပြင်သို့ စိတ်ကို ပို့ရမည်လည်း မဟုတ်၊ နှာသီးဝ၌သာ စိတ်ကို စူးစိုက်၍ “သိ သိ သိ”ဟု ရှုမှတ်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း သတိပြုပါ။</p> <p>မှတ်နည်းသုံးဆင့်ကို ပြသော်လည်း ပထမအဆင့်မှာပင် ယေဘုယျအားဖြင့် နိမိတ်များ ထင်တတ်ပါသည်။ ထိုသို့ ထင်လျှင် ဒုတိယ၊ တတိယ အဆင့်များကို ဆက်လက် အားထုတ်ဖွယ် မလိုပါ။ နိမိတ်မထင်မှသာ ဆက်လက် အားထုတ်ရမည် ဖြစ်သည်။</p> <p>ဤအာနာပါနဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းကို အားထုတ်နေစဉ် နာရီဝက်ခန့် အချိန် စသည်ရှိလျှင် အချို့ယောဂီမှာ ခန္ဓာကိုယ် တစ်နေရာ၌ မခံသာအောင် နာကျင် ကိုက်ခဲ တတ်ပါသည်။ ထိုအခါ ထွက်လေ ဝင်လေ ရှုမှတ်မှုကို ရပ်နား၍ ဝေဒနာ အပြင်းထန်ဆုံး နေရာကို စိတ်စိုက်ထားရမည်။ ထိုဝေဒနာတို့ ရှေးက မရှိ၊ ယခုမှ ဖြစ်ပေါ်လာသဖြင့် မမြဲပုံကို အာရုံပြု၍ “အနိစ္စ အနိစ္စ အနိစ္စ” (မမြဲ မမြဲ မမြဲ) ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ နာကျင်သည်ကို အာရုံပြု၍ “ဒုက္ခ ဒုက္ခ ဒုက္ခ” (ဆင်းရဲ၏ ဆင်းရဲ၏ ဆင်းရဲ၏) ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ မနာကျင်ချင်ဘဲလျက် နာကျင်ရသော ကြောင့် အစိုးမရပုံကို အာရုံပြု၍ “အနတ္တ အနတ္တ အနတ္တ” (အစိုးမရ အစိုးမရ အစိုးမရ) ဟူ၍ လည်းကောင်း ရှုမှတ်ရမည်။ ထိုသုံးမျိုးတွင် အနိစ္စကို ဖြစ်စေ၊ ဒုက္ခကို ဖြစ်စေ၊ အနတ္တကို ဖြစ်စေ တစ်ခုခုကိုလည်း ရှုမှတ်နိုင်သည်။ ယင်းတစ်ခုခုကို အာရုံပြု၍ “သိ သိ သိ”ဟုလည်း ရှုမှတ်နိုင်သည်။</p> <p>ဤသို့ ရှုမှတ်လျှင် ဝေဒနာများ ပျောက်ကင်း သွားတတ်ပါသည်။ ထိုအခါ ဝေဒနာရှုမှတ်ခြင်းကို ရပ်နား၍ ဝင်လေ ထွက်လေကိုပင် ပြန်လည် ရှုမှတ်ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-581 <hr> အချို့ယောဂီများသည် ဝင်လေ ထွက်လေ ရှုမှတ်ရင်း ဝင်လေ ထွက်လေ တဖြည်းဖြည်း သိမ်မွေ့ပြီး ရှာ၍ မတွေ့အောင် ပျောက်သွားတတ်၏။ ထိုအခါ ဝင်လေထွက်လေ ပြန်ပေါ် ထင်ရှားအောင် ပင်ပန်းကြီးစွာ မရှူရှိုက်ပါနှင့်၊ စိတ်ကို နှာသီးဝမှာ ထားမြဲ ထားပြီး ဝင်လေထွက်လေ ပြန်ပေါ်လာလိမ့်မည်ဟူသော အမှတ်ဖြင့် ရှုမှတ်နေလျှင် ဝင်လေထွက်လေ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ် ထင်ရှားလာ လိမ့်မည်။</p> <p>အချို့ယောဂီများသည် ဝေဒနာဖြစ်ပေါ်စဉ် ဝေဒနာကို ကြောက်ပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်း အကျင့်ကို ဖျက်ပစ်တတ်ကြသည်။ ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်ကို မလုပ်ဝံ့ဘဲ ကြောက်နေ တတ်ကြသည်။ ထက်သန်သော သဒ္ဓါတရားဖြင့် သည်းခံရှုမှတ်လျှင် ဝေဒနာသည် မုချပျောက်ကင်းမည် ဖြစ်ပါသည်။ ခန္ဓာကိုယ်ကို ငြိမ်ငြိမ်မထားဘဲ လှုပ်ယိမ်းသော ယောဂီသည် ဒုက္ခဝေဒနာ တာရှည်တတ်သည်။ အချို့ယောဂီသည် ဒုက္ခဝေဒနာ မချုပ်ပျောက်ဘဲလည်း ဝိပဿနာဉာဏ်များ ဆက်လက် ဖြစ်ပေါ် ထင်ရှားလာတတ် ပါသေးသည်။</p> <p>အချို့ယောဂီများကား ဖြစ်ပေါ်သော ဝေဒနာများ ချုပ်ပျောက်ပြီးနောက် မီးခိုးရောင်၊ တိမ်တိုက်ရောင်၊ သက်တံရောင်၊ နေရောင်၊ လရောင်၊ ကြယ်ရောင်၊ အဖြူရောင်၊ အဝါရောင် စသော အာရုံများကို မြင်တတ်ကြ၏။ အချို့လည်း အိမ်ပျက်၊ ကျောင်းပျက်၊ သစ်ပင်လဲ စသောအပျက်များကို ထင်မြင်တတ်ပြီး အချို့မှာ မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို ပကတိအတိုင်း ဖြစ်စေ၊ အပုပ်ကောင် အသေကောင် စသည်ဖြစ်စေ အမျိုးမျိုး ထင်မြင်တတ်ကြသည်။</p> <p>မည်သို့ထင်ထင် ဝေဒနာကို ဖြစ်စေ၊ အခြားအာရုံ နိမိတ်ကို ဖြစ်စေ အထင်ရှားဆုံး အာရုံကို စိတ်စိုက်ပြီး အနိစ္စ အနိစ္စ အနိစ္စ (မမြဲ မမြဲ မမြဲ)ဟု အထပ်ထပ် ရှုမှတ်နေရမည်။ ထိုသို့ ရှုမှတ်ဖန်များလာသောအခါ စိုက်၍ ရှုမှတ်သော နေရာ၌ ဖြစ်ပျက်သဘောကို အထင်အရှားမြင်ပြီး မိမိခန္ဓာကိုယ် တစ်ခုလုံးနှင့်တကွ ကိုယ်တွင်းကိုယ်ပ အာရုံအလုံးစုံကို ဖြစ်ပျက်သဘောချည်းမြင်သော ဥဒယဗ္ဗယ ဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်တတ်၏။ ထိုဉာဏ်မှ ဆက်၍ အထက် အထက် ဉာဏ်များပါ ဖြစ်ပေါ်ပြီး မဂ်ဖိုလ်ကိုပင် ရနိုင်ပါသည်။</p> <h3>ရွှေဥဒေါင်းတောင် ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း</h3> <p>တရားရှုမှတ်တော့မည်ဆိုလျှင် ရှေးဦးစွာ မိမိကိုယ်ကို ဘုရား တရား သံဃာ ကမ္မဋ္ဌာန်း ဆရာအား အပ်နှံလှူဒါန်းရမည်။ ခန္ဓာကိုယ်ကို ဖြောင့်မတ်စွာ ထား၍ ထိုင်ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-582 <hr> ယောဂီသည် နှာသီးဖျားမှာ စိတ်ကို ထား၍ ရှူရ ရှိုက်ရမည်။ ရှုတိုင်း ရှိုက်တိုင်း နှာသီးဖျား၌ ထိသော လေကို သိရမည်။ လှေနှစ်စင်းကို ယှဉ်လှော်သလို ရှုမှတ် ရမည်။ လှေနှစ်စင်း ဟူသည် “ထိလှေ”နှင့် “သိလှေ” ဖြစ်သည်။ “ထိလှေ”က မကျော်ရသလို “သိလှေ”ကလည်း မကျော်ရပေ။ တန်းတူ ညီတူ ယှဉ်ပြိုင် နေစေ ရမည်။ နှာသီးဝ၌ ထွက်လေ ၀င်လေ ထိသည်နှင့် တပြိုင်နက် သိအောင် မှတ်ရမည်ဟု ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုသို့ သိအောင် ရှုမှတ်နေလျှင် ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ ယောက်ျား မိန်းမ မရှိ၊ ရုပ်နှင့် နာမ်သာရှိကြောင်း သိမြင်လာပေမည်။ ထိုအခါ နှစ်သက်မှု သာယာမှု စွဲလမ်းမှု မရှိတော့ဘဲ မဂ်ဆိုက်ပြီး လောဘ ဒေါသ မောဟများ ကင်းစင် နိုင်ကြမည် ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>မှတ်ချက်။</h3> <p>ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်၊ အင်းလေးကန်၏ အနောက်တောင်ဘက်၊ ရွှေဥဒေါင်းတောင် တောရ၌ သီတင်း သုံးနေတော်မူသော ရွှေဥဒေါင်းတောင် ဆရာတော်ဘုရားကြီး သည် မန္တလေးတိုင်း၊ ရမည်းသင်းမြို့နယ်၊ ညောင်လွန် တောရကျောင်း ဆရာတော် ဦးမေဓာဝီထံတွင် တရားရှုမှတ် နည်းကို တပည့်ခံ သင်ယူခဲ့ပေသည်။ သို့ဖြစ်၍ ရွှေဥဒေါင်း တောင် ဆရာတော်၏ ရှုမှတ်နည်းသည် ညောင်လွန့်ဆရာတော် ၏ ရှုမှတ်နည်းနှင့် တူညီကြောင်း မှတ်ယူနိုင်ပါသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌာန်းနည်း အမျိုးမျိုး ပြီး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-583 <hr> <h3>အခန်း (၁၆)</h3> <h3>ကြည်ညိုဖွယ်ရာ အရိယာများ</h3> <p>အရိယာဟူသည် ကိလေသာတို့မှ ကင်းဝေး၏။ အကျိုးစီးပွားမဲ့ကို မဖြစ်စေဘဲ အကျိုးစီးပွားကိုသာ ဖြစ်စေတတ်၏။ သတ္တလောကကို နှိပ်စက်တတ်သော ကိလေသာ ရန်သူတို့ကို ပယ်သတ်တတ်၏။ မဂ် ဖိုလ်တရား ကိန်း၏။ ဖြူစင် သန့်ရှင်း၏၊ အကျင့်ကောင်း၏၊ ထိုအရိယာပုဂ္ဂိုလ်သည်-<br> (၁) အာစာရအရိယာ<br> (၂) ဒဿနအရိယာ<br> (၃) လိင်္ဂအရိယာ<br> (၄) ပဋိဝေဓအရိယာ ဟူ၍ (၄)မျိုး ရှိ၏။</p> <p>ထိုတွင် အရိယာတို့၏ အကျင့်တရား၌ တည်သော သူသည် (လူဖြစ်စေ၊ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်စေ) အာစာရအရိယာ မည်၏။ ရုပ်အဆင်းအားဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဣရိယာပုထ်အားဖြင့် လည်းကောင်း ကြည်ညိုစဖွယ် ရှုမြင်ရသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဒဿနအရိယာ မည်၏။ အဝတ်အရုံ အသွင်အပြင်အားဖြင့် ရဟန်းနှင့်တူသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် သီလမရှိသူပင် ဖြစ်စေကာမူ လိင်္ဂအရိယာ မည်၏။ ဘုရား ပစ္စေက ဗုဒ္ဓါနှင့် မဂ် ဖိုလ်တရားကို ရသော မြတ်စွာဘုရား၏ တပည့်သာဝကသည် ပဋိဝေဓ အရိယာ မည်၏၊ ဤသို့သော သဘောတရားတို့နှင့် ကုံလုံပြည့်စုံသောကြောင့် အရိယာသည် ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(က) လူဝတ်ကြောင် ယောက်ျား အရိယာများ</h3> <h3>၁။ တပုဿ, ဘလ္လိကညီနောင်</h3> <p>တပုဿ ဘလ္လိက ညီနောင်တို့သည် “အသိတဉ္ဇန” မြို့မှ လှည်းကုန်သည် သူကြွယ်သားများ ဖြစ်ကြ၏၊ နောင်တော်ကား တပုဿ အမည်ရှိပြီး ညီတော်မှာ ဘလ္လိက အမည်ရှိ၏၊ ညီနောင်နှစ်ဦးတို့သည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ အဋ္ဌမသတ္တာဟတွင် ရာဇာယတနလင်လွန်းပင်ရင်း၌ သီတင်းသုံး စံနေတော်မူစဉ် ဖူးတွေ့ခွင့် ကြုံခဲ့၏၊ ဘုရားရှင်အား မုန့်ကြွက်ကျစ်နှင့် ပျားဆုပ်မုန့်များ လှူဒါန်း၏၊ သောက်တော်ရေ<br> <br>စာမျက်နှာ-584 <hr> တရားတော် နာကြားရပြီး ဒွေဝါစိက သရဏဂုံတည်ကြ၏၊ မြတ်ဗုဒ္ဓထံမှ ဆံတော်ရှစ်ဆူ ရရှိခဲ့ပါသည်။ ထိုဆံတော်မြတ်ကို ဌာပနာ၍ အသိတဉ္ဇန မြို့တံခါးဝ၌ စေတီတော်တည်၏၊ ဥပုသ်နေ့တိုင်း စေတီတော်မှ ရောင်ခြည် တော်များ ကွန့်မြူးလေသည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ညီနောင်နှစ်ဦး တို့အား “ပထမသရဏဂမန=ရှေးဦးစွာ သရဏဂုံ ခံယူသောအရာ၌ အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ သီတင်းသုံးစဉ် ညီနောင်နှစ်ဦးတို့ ကုန်ရောင်းရောက်ကြ၏။ မြတ်ဗုဒ္ဓထံသို့ ဆည်းကပ်၍ တရားတော်ကို နာယူရာ နောင်တော်တပုဿမှာ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန်အရိယာဖြစ် လေသည်။ ညီတော် ဘလ္လိကကား ရဟန်းပြုပြီးမှ အဘိညာဉ် ၆-ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန္တာအရှင်မြတ် ဖြစ်တော်မူ၏၊ ဤသို့ ညီနောင်နှစ်ဦးတို့၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ် ဂုဏ်ရည်များကို တွေ့ရပါသည်။</p> <h3>၂။ အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေး</h3> <p>အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေး၏ ငယ်နာမည်မှာ သုဒတ္တဖြစ်၏၊ သူ၏ ဖခင်မှာ သာဝတ္တိပြည်မှ သုမနသေဋ္ဌေးကြီး ဖြစ်၏၊ ကိုးကွယ်ရာမဲ့ သူတို့အား ထမင်း ပေးကမ်းစွန့်ကြဲခြင်း၌ မွေ့လျော်သူဖြစ်၍ “အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေး”ဟု ထင်ရှား လေသည်။ အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေး၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ် ဂုဏ်ရည်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်၏-</p> <p>အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေးသည် ၅၄-ကုဋေတန်သော ဇေတဝန်ကျောင်းတော် ကြီးကို မြတ်ဗုဒ္ဓအားဆောက်လုပ်လှူဒါန်း၏၊ ကျောင်းရေစက်ချပွဲကို သုံးလ တိုင်တိုင် တစ်ဆယ့်ရှစ်ကုဋေ အကုန်အကျခံကာ ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့၏။ ရာဇဂြိုဟ် ပြည်၌ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ပွင့်တော်မူကြောင်း ကြားသိရ၍ သွားရောက်ကာ ဗုဒ္ဓထံ ချဉ်းကပ်၍ တရားကြားနာရသောအခါ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်၏။<br> ၁။ ဘုရား၊ တရား၊ ရတနာနှစ်ပါးကိုသာ ဆည်းကပ်ခြင်း (သံဃာမပေါ်သေး)<br> <br>စာမျက်နှာ-585 <hr> အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေး၏ နေ့စဉ် လှူဒါန်းသည့် အလှူဝတ်များမှာ- မဲကျရာ ရဟန်းတို့အား လှူဒါန်းသည့် စာရေးတံဆွမ်း ငါးရာ၊ လဆန်း၊ လဆုတ်ပက္ခတို့၌အထူးဝတ်ထား၍ လှူဒါန်းသည့် ပက္ခိကဆွမ်းငါးရာ မဲကျရာ ရဟန်းတို့အား လှူဒါန်းသည့် စာရေးတံ ယာဂုဆွမ်း ငါးရာ၊ လဆန်းလဆုတ်ပက္ခတို့၌ အထူးဝတ်ထား၍ လှူဒါန်းသည့် ပက္ခိကယာဂုငါးရာ၊ ပုဂ္ဂလိက နိစ္စဘတ်ဆွမ်း ငါးရာ၊ ရောက်သစ်စ လမ်းမကျွမ်းသည့် အာဂန္တုရဟန်းအား လှူဒါန်းသည့် ဆွမ်း ငါးရာ၊ ခရီးသွားရဟန်းအား လှူဒါန်းသော ဂမိကဆွမ်း ငါးရာ၊ မမာမကျန်းသော ရဟန်းတို့အား လှူဒါန်းသည့် ဂိလာနဆွမ်း ငါးရာ၊ သူနာပြုရဟန်းတို့အား လှူဒါန်းသည့် ဂိလာနုပဋ္ဌာကဆွမ်း ငါးရာ၊ နေရာထိုင်ခင်း ငါးရာ တို့ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေး (သုဒတ္တ)ကို ရဟန်းတို့. . . . လှူဒါန်းပေးကမ်း စွန့်ကြဲခြင်း၌ မွေ့လျော်ကြသည့် ငါ ဘုရား၏ တပည့်သာဝက ဥပါသကာတို့တွင် အနာထပိဏ္ဍိကအမည်ရသော သုဒတ္တသူကြွယ် သည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <p>အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေးသည် အနာထပိဏ္ဍိကောဝါဒသုတ္တန်ကို အလွန် နှစ်သက်၏၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်အာနန္ဒာတို့၏ အဆုံးအမဩဝါဒကို နာခံပြီးနောက် မကြာမီ ကွယ်လွန်၍ တုသိတာနတ်ပြည်၌ နတ်သားဖြစ်လေ၏။</p> <h3>၃။ စိတ္တသူကြွယ်</h3> <p>စိတ္တသူကြွယ်သည် မစ္ဆိကာသဏ္ဍမြို့တွင် မွေးဖွား၏၊ သေဋ္ဌေးသားဖြစ်၏၊ စိတ္တသူကြွယ်၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ် ဂုဏ်ရည်များမှာ အောက်ပါ အတိုင်း ဖြစ်၏-</p> <p>စိတ္တသူကြွယ်ကို မွေးဖွားစဉ်က တစ်မြို့လုံး၌ အံ့ဩဘနန်း အဆန်းတကြယ် အဆင်းငါးမျိုးရှိသော ပန်းမိုး ပုဆစ်ဒူး နှစ်လုမျှ ရွာသွန်း၏၊ ပဉ္စဝဂ္ဂီငါးဦးတွင် ဘဒ္ဒိယ [?] ဦးအပါအဝင်ဖြစ်သော အရှင်မဟာနာမ်မထေရ်ကို အမ္ဗာဋက (ဂွေးပင်တော) အာရာမ်ဥယျာဉ်၌ ကျောင်းဆောက်လှူဒါန်း၍ ပစ္စည်းလေးပါး ဒါယကာပြု၏၊<br> <br>စာမျက်နှာ-586 <hr> မထေရ်မြတ်သည် စိတ္တသူကြွယ်၏ ဉာဏ်ပညာ အလယ်အလတ် ရှိသည်ကို သိ၍ အာယတန ၁၂-ပါးကို အကျယ်ဟော၏၊ ထို့ပြင် စိတ္တသူကြွယ်သည် ရှေးရှေး ဘဝအများစွာက သင်္ခါရတရားတို့ကို လက္ခဏာဉာဏ်ဖြင့် ကြိတ်ချေခဲ့ဖူးသူ ဖြစ်သောကြောင့် ဝိပဿနာတရား အားထုတ်၍မကြာမီ အနာဂါမိဖိုလ် အဆင့်သို့ မြောက်လေ၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓထံ ဖူးမြော်သွားစဉ် မိမိနှင့်အတူ လိုက်ပါလာသော ရဟန်း ရှင် လူ သုံးထောင်တို့အတွက် အစားအသောက်စသည်တို့ကို မပင်ပန်းစေရန် တာဝန်ယူ၍ ခေါ်ခဲ့၏။ ယူဇနာသုံးဆယ်ခရီးဝယ် တစ်ယူဇနာ တစ်ယူဇနာ၌ နတ်တို့၏ စောက်ရှောက်ကူညီမှုဖြင့် အစားအသောက် အနေအထိုင်တို့ ပြည့်စုံသည်ချည်းဖြစ်၏။ မြတ်ဗုဒ္ဓကျောင်းတော်သို့ ရောက်သောအခါတွင်လည်း ဘုရားအမှူးရှိသော ရဟန်း သံဃာတို့အားလည်း အလှူကြီးပေးလှူလေသည်။ လူအပေါင်းတို့သည် စိတ္တသူကြွယ်ကို အထူးအဆန်းသဖွယ် ကြည့်ရှုကြလေ၏။ စိတ္တသူကြွယ်က မြတ်ဗုဒ္ဓကို လျှောက်သည်မှာ တပည့်တော်တို့ ခရီးထွက်လာသည်မှာ တစ်လကြာခဲ့ပါသည်။ ဤဇေတဝန်ကျောင်းမှာလည်း တစ်လကြာခဲ့ပါပြီဘုရား၊ တပည့်တော် ယူဆောင်လာခဲ့သော ပစ္စည်းပစ္စယများ လှူဒါန်းရန် အခွင့်မရခဲ့ပါ၊ နတ်လူတို့၏ လက်ဆောင်တို့ဖြင့်သာ ပေးလှူခဲ့ရပါသည်၊ တပည့်တော်၏ လှည်းအစီး ငါးရာတိုက် ပစ္စည်းတို့ကို သံဃာအား လှူဒါန်းပါ၏၊ သိုမှီးရာ နေရာကို ညွှန်ကြားစေတော်မူပါဘုရားဟု လျှောက်ထား၍ လှူ၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓက အရှင်အာနန္ဒာကို-</p> <p>ချစ်သား အာနန္ဒာ- ဤစိတ္တသူကြွယ်ကား လောကီ လောကုတ် သဒ္ဓါတရား နှစ်ပါးတို့ဖြင့် မပျက်မစီး ယုံကြည်သူဖြစ်သည့်အပြင် ရတနာသုံးပါးကိုလည်း လောကီလောကုတ် သဒ္ဓါတရားဖြင့် အလွန့်အလွန် ကြည်ညိုသူ ဖြစ်သည်။ ဤသို့သော သဘောရှိသူအဖို့ ရောက်လေရာ ဌာနတိုင်းမှာပင် လာဘ်ပူဇော် သက္ကာရကား ဖြစ်ပွားမြဲဓမ္မတာ ဖြစ်ချေသည်ဟု ဟောတော်မူ၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် တရားဟော ကောင်းကြသည့် ငါဘုရား၏တပည့်သာဝက ဥပါသကာတို့တွင် စိတ္တသူကြွယ်သည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြောက်တော်မူပါသည်။ စိတ္တသူကြွယ်သည် အနာဂါမ် အရိယာဖြစ်ပြီး ဒါနာဘိရတ- အလှူအတန်း၌မွေ့လျော်သူ၊ ဓမ္မာဘိရတ-တရားတော်၌ မွေ့လျော်သူ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-587 <hr> <h3>၄။ ဟတ္ထကာဠဝက သီတင်းသည်</h3> <p>ဟတ္ထကာဠဝကသည် အာဠဝီတိုင်း အာဠဝီပြည် အာဠဝကမင်း၏ သားဖြစ်သည်၊ ဟတ္ထကာဠဝက၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ် ဂုဏ်ရည်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်၏-</p> <p>ဟတ္ထကာဠဝကသည် ပိဋကသုံးပုံကို ကျွမ်းကျင်စွာ တတ်မြောက်၏။ အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၏။ ဥပါသကာသီတင်းသည် ငါးရာ အခြံအရံရှိ၏။ မြတ်ဗုဒ္ဓကပင် သူ၏ အလွန်ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့လှစွာသော ပရိသတ်ကို မြင်တော်မူ၍ သင်၏ ပရိသတ်ကို အဘယ်သို့ ချီးမြှင့်သနည်းဟု မေးတော်မူ၏။</p> <p>ဟတ္ထကာဠဝက က မြတ်စွာဘုရား. . . . တပည့်တော်သည်-<br> (၁) စွန့်ကြဲပေးကမ်းမှ နှစ်သက်အားရမည့်သူအား ဒါနဖြင့် ချီးမြှင့်ပါသည်၊<br> (၂) ချစ်စဖွယ် စကားပြောမှ အားရ နှစ်သက်မည့် သူအား ပိယဝါစာဖြင့် ချီးမြှင့်ပါသည်။</p> <p>(၃) ဖြစ်ပေါ်လာသော ကိစ္စကြီးငယ်ကို ပြီးစီးအောင် ဆောင်ရွက်ပေးမှ အားရ နှစ်သက်မည့်သူအား ဖြစ်ပေါ်လာသော ကိစ္စကြီးငယ်ကို ပြီးစီးအောင် ဆောင်ရွက်ပေးခြင်း အတ္ထစရိယာဖြင့် ချီးမြှင့်ပါသည်။</p> <p>(၄) ကိုယ်တူထားမှ အားရ နှစ်သက်မည့် သူအား ကိုယ်တူထားခြင်း သမာနတ္တတာဖြင့် ချီးမြှင့်ပါသည်ဟု လျှောက်ထားလေသည်။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ဟတ္ထကာဠဝက သီတင်းသည်ကို သင်္ဂဟဝတ္ထု (၄) ပါးဖြင့် မိမိ၏ပရိသတ်ကို ချီးမြှောက်ကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ဥပါသကာ တို့တွင် ဟတ္ထကာဠဝကသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <h3>၅။ မဟာနာမ သာကီဝင်မင်းသား</h3> <p>မဟာနာမသည် ကပိလဝတ်ပြည်သား သာကီဝင် မင်းမျိုးမှ ပေါက်ဖွားသူ ဖြစ်၏။ အရှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ နောင်တော်တည်း၊ မဟာနာမ သာကီဝင်မင်းသား၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ် ဂုဏ်ရည်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည်-</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓနှင့် ရဟန်းသံဃာအပေါင်းတို့ ဝေရဉ္ဇာမြို့တွင် ဆွမ်းပန်းကိစ္စ အလွန် ဆင်းရဲပင်ပန်းသည်ဟု ကြားသိရ၍ လွန်စွာ စိတ်နှလုံး မချမ်းမြေ့ပေ၊ ယခုအခါ ကပိလဝတ်ပြည်သို့ ကြွလာပြီဖြစ်၍ မဟာနာမသည် မြတ်ဗုဒ္ဓအား လျှောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-588 <hr> ထားပြီး ဘုရားအမှူးရှိသော ရဟန်း သံဃာတော် အပေါင်းတို့အား အလွန် မွန်မြတ်လှစွာသော ဘောဇဉ်ငါးပါး၊ စတုမဓုဆေးတို့ဖြင့် နေ့စဉ် ရက်ဆက် လုပ်ကျွေးပြုစုကာ ရဟန်းသံဃာတော်တို့၏ ကိုယ်၌ ဩဇာ အဆီ အစေးကို ထည့်သွင်းပေးလေသည်၊ ထိုသို့ ပြုစုလုပ်ကျွေးသည်မှာ လေးလ လေးလ သုံးကြိမ် ပြည့်မြောက်ခဲ့လေပြီ၊ နောက်ထပ် တဖန် ထပ်မံ လျှောက်ကြားသော် လည်း မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ခွင့်ပြုတော်မမူပါ။ ထိုအချိန်အခါမှ စ၍ မဟာနာမ သာကီဝင်မင်းသားသည် မိမိထံသို့ ကြွရောက်လာသော ရဟန်းသံဃာတော် တို့အား အလွန် မွန်မြတ်သော ဘောဇဉ်ငါးပါးနှင့် စတုမဓုဆေးတို့ဖြင့် ပြုစု လုပ်ကျွေးသူဟု ဇမ္ဗူဒိပ်တစ်ကျွန်းလုံးတွင် ကျော်စောထင်ရှားလေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် မြတ်စွာဘုရားသည် မွန်မြတ်သော ဘောဇဉ်အရသာ ပစ္စည်းတို့ကို လှူဒါန်းကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ဥပါသကာတို့တွင် မဟာနာမသာကီဝင် မင်းသားသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှောက်တော်မူပါသည်။</p> <p>မဟာနာမသည် မြတ်ဗုဒ္ဓကို ပထမအကြိမ် ဖူးမြော်ရစဉ်ကပင် သောတာပတ္တိ ဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>၆။ ဥဂ္ဂသေဋ္ဌေး</h3> <p>ဥဂ္ဂသေဋ္ဌေးသည် ဝေသာလီပြည် သေဋ္ဌေးမျိုး၌ ဖြစ်၏၊ သေဋ္ဌေး၏ ကိုယ်ခန္ဓာ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံနှင့် ဂုဏ်ကျေးဇူးတို့သည် ကျော်ကြား ထင်ရှား၏ ဥဂ္ဂသေဋ္ဌေး၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ် ဂုဏ်ရည်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်၏-</p> <p>ဥဂ္ဂသေဋ္ဌေးသည် မြတ်ဗုဒ္ဓကို မိမိနေအိမ်သို့ ကြွတော်မူရာ၏ဟု စိတ်အကြံ ဖြစ်သည့်အတိုင်း ဗုဒ္ဓကြွတော်မူ၏။ ဗုဒ္ဓနှင့် ရဟန်းသံဃာတော်တို့ကို အထူးထူး များမြတ်သော အရသာတို့ဖြင့် ပြုစုလုပ်ကျွေး၏။ ထို့နောက် မြတ်ဗုဒ္ဓအား “မနာပဒါယီ လဘတေ မနာပံ-နှစ်ခြိုက်ဖွယ် ဝတ္ထုကို ပေးလှူသူသည် နှစ်ခြိုက်ဖွယ် အကျိုးကို ရ၏”ဟု ဗုဒ္ဓ၏ စကားတော်ကို နာယူခဲ့ပါ၏၊ မြတ်စွာ ဘုရားအား အကျွန်ုပ်၏ အင်ကြင်းပွင့် အဆင်းရှိသော ခဲဖွယ်ကို အလှူခံတော် မူစေချင်၏ဟု လျှောက်၏။ ထို့အတူ အကျွန်ုပ်၏ ဆီးသီးဖြင့် စီမံထားအပ်သော ကန်စွန်းရွက် ဆီပြန်ကြော်၊ သလေးဆွမ်း၊ ကာသိတိုင်းဖြစ် အဝတ်၊ ပလ္လင်၊ မွေးရှည်ကော်ဇောကြီး၊ ပန်းပြောက်ခြယ် သားမွေးအခင်း၊ ဝံပိုင်ရေအခင်း၊ ဆေး<br> <br>စာမျက်နှာ-589 <hr> နီသော မျက်နှာကြက်နှင့် အုံးနီနှစ်ဘက်ရှိသည့် နေရာ၊ အဖိုးတစ်သိန်းထိုက်သော စန္ဒကူးနှစ် ထိုင်ခုံတို့ကို အလှူခံတော်မူစေချင်၏ဟု လျှောက်၏။ မြတ်စွာဘုရား သည် ကရုဏာ ရှေးရှု အလှူခံတော်မူ၏၊ ထိုအချိန်မှစ၍ မိမိပိုင် နှစ်ခြိုက်ဖွယ်ရာ အလှူဝတ်များကို မြတ်စွာဘုရား အမှူးရှိသော ရဟန်းသံဃာအား မပြတ် လှူဒါန်း လေ၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် နှစ်သက်ဖွယ်သော ဝတ္ထုကို လှူလေ့ရှိကြသည့် ငါ ဘုရား၏ တပည့်သာဝက ဥပါသကာတို့တွင် ဥဂ္ဂသေဌေးသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှောက်တော်မူပါသည်။</p> <p>ဥဂ္ဂသေဋ္ဌေးသည် မြတ်စွာဘုရားကို ပထမအကြိမ် ဖူးတွေ့ရသောအခါကပင် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန်အရိယာဖြစ်ပြီး နောက်အဖို့ဝယ် အောက်မဂ် ၃-ပါး၊ အောက်ဖိုလ် ၃-ပါးတို့ကို မျက်မှောက် ပြုရလေသည်။ ထို့နောက် ကွယ်လွန်သောအခါတွင် သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဗြဟ္မာဖြစ်လေ၏။</p> <h3>ဥဂ္ဂသေဋ္ဌေး၏ အံ့ဖွယ်ရှစ်ပါး</h3> <p>(၁) မြတ်စွာဘုရားကို ဖူးတွေ့ရသည်နှင့် တပြိုင်နက်ပင် ဘုရားရှင်၏ အပေါ်၌ အကြွင်းမဲ့ ယုံကြည် ကြည်ညိုခြင်း၊</p> <p>(၂) မြတ်စွာဘုရားကို ပထမအကြိမ် ဖူးတွေ့ တရားနာရ၍ အနာဂါမ် အရိယာအဖြစ်ရရှိကာ လောကုတ္တရာ သရဏဂုံနှင့်တကွ ဗြဟ္မစရိယ ပဉ္စမကသီလကို ခံယူဆောက်တည်ကျင့်သုံးခြင်း၊</p> <p>(၃) မယားကြီးကို ယောက်ျားတစ်ပါးအား ပေးစား စွန့်လှူ လိုက်ရ သော်လည်း စိတ်တမျိုး ပြောင်းလွဲဖောက်ပြန်မှု မရှိခြင်း၊</p> <p>(၄) မိမိ၏ စည်းစိမ်ဥစ္စာ ရှိသမျှသည် သီလဝန္တပုဂ္ဂိုလ်မြတ်တို့နှင့် မခွဲခြားဘဲ ဆက်ဆံကုန်၏၊ သက်ဆိုင်ကုန်၏ ဟူ၍ စိတ်ထားရှိခြင်း၊</p> <p>(၅) ရဟန်းသူမြတ်တို့ကို ရိုသေစွာ ဆည်းကပ်ပြုစုခြင်း၊</p> <p>(၆) ရဟန်းသူမြတ်က တရားဟောလျှင် ရိုသေစွာ နာယူခြင်း၊ ရဟန်း သူမြတ်က တရားမဟောလျှင် မိမိက တရားဟောခြင်း၊</p> <p>(၇) ငါ့ထံသို့ နတ်တို့ ချဉ်းကပ်ကုန်၏၊ ငါသည် နတ်တို့နှင့် အတူတကွ စကားပြောရ၏ဟု စိတ်မတက်ကြွခြင်း၊</p> <p>(၈) အနာဂါမ် အရိယာဖြစ်ခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-590 <hr> <h3>၇။ ဥဂ္ဂသေဋ္ဌေး</h3> <p>ဥဂ္ဂတသေဋ္ဌေးသည် ဝဇ္ဇီတိုင်း ဟတ္ထိဂါမအရပ် (ဆင်ရွာ)သား ဖြစ်၏။ ဥဂ္ဂတသေဋ္ဌေး၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ အောက်ပါ အတိုင်း ဖြစ်၏-</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် နာဂဝနဥယျာဉ်၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် ဥဂ္ဂတသည် ခုနစ်ရက် တိုင်တိုင် သေရည်မူးယစ်လျက် ကချေသည်တို့ဖြင့် ခြံရံကာ ဥယျာဉ်သို့ သွား၍ မြူးထူး ပျော်ပါးကြသော် ဥယျာဉ်တစ်နေရာတွင် မြတ်ဗုဒ္ဓကို ဖူးတွေ့ရ၏။ ထိုအခါ အလွန်ရှက်ကြောက်သွား၏။ မြတ်ဗုဒ္ဓကို အနီးကပ် ဖူးရသောအခါ အရက်မူးပြေ သွား၏၊ မြတ်ဗုဒ္ဓက တရားဟောတော်မူရာ ဓမ္မဒေသနာအဆုံး၌ ဥဂ္ဂတသေဋ္ဌေးသည် အနာဂါမ် အရိယာ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဥဂ္ဂတသေဋ္ဌေးသည် ထိုအချိန်မှစ၍ ရဟန်း သံဃာတော်တို့အား အလှူ ဒါနကိုသာ ပေးလှူ၍ နေ၏၊ နတ်တို့သည် လာရောက်၍ ဘယ်လိုပင် သဒ္ဓါပျက်အောင် ပြောကြားသော်လည်း အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်နှင့် ပတ်သက်၍ သဒ္ဓါတရား ပျက်စီးခြင်းမရှိဘဲ တူမျှသော သဒ္ဓါစိတ်ဖြင့် လှူဒါန်း၏၊ သီလဝန္တပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကိုသာလျှင် ချီးမွမ်း၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် သံဃာအား စိတ်တူမျှစွာ ထား၍ ပြုစု လုပ်ကျွေးကြသော ငါဘုရား၏ တပည့် သာဝက ဥပါသကာတို့တွင် ဥဂ္ဂတသေဋ္ဌေးသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူလေသည်။</p> <h3>ဥဂ္ဂတသေဋ္ဌေး၏ အံ့ဖွယ်ရှစ်ပါး</h3> <p>(၁) မြတ်စွာဘုရားကို ဖူးတွေ့ရသည်နှင့် တပြိုင်နက်ပင် ဘုရားရှင်၏ အပေါ်၌ အကြွင်းမဲ့ ယုံကြည် ကြည်ညို၍ သေယစ်မူးမှု ချုပ်ငြိမ်းခြင်း၊</p> <p>(၂) မြတ်စွာဘုရားရှင်ကို ပထမအကြိမ် ဖူးတွေ့ပြီး တရားနာရ၍ အနာဂါမ် အရိယာအဖြစ် ရရှိကာ လောကုတ္တရာ သရဏဂုံနှင့် တကွ ဗြဟ္မစရိယပဉ္စမကသီလကို ခံယူ ဆောက်တည် ကျင့်သုံးခြင်း၊</p> <p>(၃) မယားကို ယောက်ျားတပါးအား ပေးစား စွန့်လှူ လိုက်ရ သော်လည်း စိတ်တစ်မျိုး ပြောင်းလွဲ ဖောက်ပြန်မှု မရှိခြင်း၊</p> <p>စာမျက်နှာ-591 <hr> (၄) မိမိ၏ စည်းစိမ်ဥစ္စာ ရှိသမျှတို့သည် သီလဝန္တပုဂ္ဂိုလ်မြတ်တို့နှင့် မခွဲခြားဘဲ ဆက်ဆံကုန်၏၊ သက်ဆိုင်ကုန်၏ဟူ၍ စိတ်ထားခြင်း၊</p> <p>(၅) ရဟန်းသူမြတ်တို့ကို ရိုသေစွာ ဆည်းကပ်ပြုစုခြင်း၊ ရဟန်းသူမြတ်က တရားဟောလျှင် ရိုသေစွာ နာယူခြင်း၊ ရဟန်းသူမြတ်က တရား မဟောလျှင် မိမိက တရားဟောခြင်း၊</p> <p>(၆) သီလဝန္တပုဂ္ဂိုလ် ဒုဿီလပုဂ္ဂိုလ် နှစ်မျိုးလုံး၌ပင် ညီမျှသော စိတ်ရှိလျက် ပေးလှူပြုစုခြင်း၊</p> <p>(၇) ငါ့ထံသို့ နတ်တို့ချဉ်းကပ်ကုန်၏၊ ငါသည် နတ်တို့နှင့် အတူတကွ စကားပြောရ၏ဟု စိတ်မတက်ကြွခြင်း၊</p> <p>(၈) နောက်ထပ်တဖန် ဤကာမဘုံသို့ ပြန်လာရောက်ကြောင်း သံယောဇဉ် အာရုံမရှိခြင်း။</p> <h3>၈။ သူရမ္ဗဋ္ဌသေဋ္ဌေး</h3> <p>သုရမ္ဗဋ္ဌသေဋ္ဌေးသည် သာဝတ္ထိပြည် သေဋ္ဌေးမျိုး၌ ဖြစ်၏။ သူရမ္ဗဋ္ဌသေဋ္ဌေး၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် သူရမ္ဗဋ္ဌသေဋ္ဌေးအား စရိုက်နှင့် လျော်သော စကားကို ဟောကြားတော်မူသော အဆုံး၌ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန် အရိယာဖြစ်၏။ မာရ်နတ်က ဗုဒ္ဓအယောင်ဆောင် အကဲစမ်းသော်လည်း သူရတ္ထဋ္ဌသေဋ္ဌေးသည် ဗုဒ္ဓအပေါ်၌ မတုန်မလှုပ်သော သဒ္ဓါတရား ရှိ၏။ ထိုအကြောင်းကို မြတ်ဗုဒ္ဓအား ကြားလျှောက်၏။ ထို့ကြောင့် မြတ်ဗုဒ္ဓက သာသနာ၌ သက်ဝင်၍ မတုန်မလှုပ် ကြည်ညိုကြကုန်သော ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ဥပါသကာတို့တွင် သူရမ္ဗဋ္ဌသေဋ္ဌေးသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့် တော်မူပါသည်။</p> <h3>၉။ ဇီဝကဆေးဆရာ</h3> <p>ဆရာဇီဝကသည် ရာဇဂြိုလ်ပြည်၌ သာလဝတီပြည့်တန်ဆာမ၏ သားဖြစ်၏။ အဘယမင်း၏ မွေးစားသားတည်း။ ဆရာဇီဝက၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ် ဂုဏ်ရည်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်၏။</p> <p>ဆရာဇီဝကသည် ဆေးပညာတွင် တစ်ဖက်ကမ်းခပ် တတ်မြောက်၏။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး၏ သမားတော်ကြီး ဖြစ်၏။ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ကိုယ်တော်၌ သိမ်မွေ့ သော ဝမ်းလားဆေးကို ပေး၍ မြတ်ဗုဒ္ဓအား မိမိပိုင် သရက်ဥယျာဉ်<br> <br>စာမျက်နှာ-592 <hr> ကျောင်းတိုက်၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူစေ၏။ ဆရာဇီဝကသည် ဆေးကုသ ပေးသည့်အပြင် “မြတ်စွာဘုရား - ဤ သိဝိတိုင်းဖြစ် ပုဆိုးအစုံကို အရှင်ဘုရား တို့သာလျှင် သုံးဆောင်တော်မူကြပါကုန်ဘုရား”ဟု လျှောက်ထား၍ အရံ ဖြစ်သော ပုဆိုးအဝတ်အထည် တစ်ထောင်ကို ရဟန်းသံဃားအား လှူဒါန်းလေ၏။ မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ပုဂ္ဂိုလ်ကို ကြည်ညိုသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ဥပါသကာတို့တွင် အဘယမင်း၏ သား ဇီဝကဆေးဆရာသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ် ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <h3>၁၀။ နကုလပိတုသေဌေး</h3> <p>နကုလပိတုသည် ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြို့တွင် သေဋ္ဌေးမျိုး၌ ဖြစ်၏။ သားကလေး နကုလအမည်ကို စွဲ၍ နကုလပိတု, နကုလမာတုဟု အမည်အသီးသီး ရှိကြ၏။ နကုလပိတု၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ် ဂုဏ်ရည်များမှာ အောက်ပါ အတိုင်း ဖြစ်၏-</p> <p>နကုလပိတုသေဋ္ဌေးသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ ဘဝပေါင်းငါးရာ ဖခမည်းတော်၊ ဘဝပေါင်းငါးရာ ဘထွေး (အဖေ၏ညီ)၊ ဘဝပေါင်းငါးရာ ဘကြီး (အဖေ၏အစ်ကို)၊ ဘဝပေါင်းငါးရာ ဦးကြီး (အမေ့အစ်ကို) ဖြစ်ခဲ့လေသည်။ ဘေသကဠာ တောအုပ်၌ သီတင်းသုံးသော မြတ်ဗုဒ္ဓထံသို့ ဖူးမြော်ရောက်ရှိသော် ဘဝသံသရာ ရှည်စွာသော ကာလပတ်လုံး အချစ်မေတ္တာဓာတ် ကိန်းဝပ်ခဲ့သောကြောင့် မြတ်ဗုဒ္ဓ ကို မြင်တွေ့ရလျှင် သားဟူသော အမှတ်ကို ပြု၍ အကျွမ်းတဝင် တရင်းတနှီး ပြောဆို လေသည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓသည် နကုလသေဋ္ဌေးကြီးတို့၏ အာသယဓာတ်ကို သိ၍ တရားဟောတော်မူသည်ရှိသော် ဇနီးမောင်နှံ နှစ်ဦးလုံးပင် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်ကြလေကုန်၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် နကုလပိတုသေဋ္ဌေးဇနီးမောင်နှံအား ပစ္စုပ္ပန် တမလွန် နှစ်တန်သော ဘဝ၌ အချင်းချင်း ရှုမြင်လိုကုန်သော် - ၁။ တူမျှသော သဒ္ဓါတရား ရှိကြကုန်ရာ၏၊ ၂။ တူမျှသော သီလ ရှိကြကုန်ရာ၏၊ ၃။ တူမျှသော စွန့်ကြဲမှု ရှိကြကုန်ရာ၏၊ ၄။ တူမျှသော အသိဉာဏ် ရှိကြကုန်ရာ၏ ယင်းသို့ သဒ္ဓါ, သီလ, စာဂ, ပညာ တူမျှစွာ ရှိကြလျှင် ယခုဘဝ နောင်တမလွန် ဘဝ၌ အချင်းချင်း ရှုမြင်ကြရကုန်၏ ဟု သံသာရေကမ်းတိုင်တရားကို မိန့်တော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-593 <hr> နကုလပိတုသေဋ္ဌေး ဇနီးမောင်နှံတို့သည် မြတ်ဗုဒ္ဓအား သားအရင်းပမာ အလွန် အကျွမ်းတဝင် ရင်းနှီးအားထား ခင်မင်သော စိတ်ရှိကြသောကြောင့် မိမိတို့စိတ်၌ ရှိသမျှကို မရှက် မကြောက် အလုံးစုံ ဖွင့်လျှောက်ထား၏။ ထို့ကြောင့် မြတ်ဗုဒ္ဓက ငါဘုရားနှင့် အကျွမ်းတဝင် ခင်မင်ရင်းနှီးသော စကားကို ပြောကြားသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ဥပါသကာတို့တွင် နကုလပိတု သေဋ္ဌေးသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့်တော် မူပါသည်။</p> <h3>အမိတဘောဂသေဌေးကြီးများ</h3> <h3>၁။ ဇောတိကသေဌေး</h3> <p>ဇောတိကသည် ရာဇဂြိုလ် သေဋ္ဌေးမျိုး၌ ဖြစ်၏။ ဇောတိက၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ ဖြစ်၏-</p> <p>ဇောတိကကို မွေးသောနေ့ နာမည်မှည့်သောနေ့၌ လက်နက်အားလုံး အလျှံတပြောင်ပြောင် တောက်လောင်၏။ လူအားလုံးတို့၏ ကိုယ်ဝယ် ဝတ်ဆင် ထားသည့် အဆင်တန်ဆာတို့သည် အလျှံလွှတ်ကြသည့်ပမာ အရောင်အဝါ လွှတ်ကြကုန်၏၊ ရာဇဂြိုလ်တစ်ပြည်လုံးသည် တခဲနက် အရောင်တောက် ပြောင်လျက် ရှိလေ၏။ ဇောတိကသေဋ္ဌေးနေအိမ်ကို သိကြားမင်း ဖန်ဆင်း ပေး၏။ ၁၆-မင်းပယ်ကျယ်ပြီး ညီညွတ်သော မြေအရပ်ဖြစ်၏၊ ရတနာ (၇)ပါးဖြင့် ပြီးသော ဘုံခုနစ်ဆင့် ရှိ ပြာသာဒ်ကြီးပေါ်လာ၏၊ ပြာသာဒ်ကို ဝန်းရံ၍ ရတနာခုနစ်ပါးနှင့် ပြီးသော တံတိုင်းကြီး ခုနစ်ထပ် ပေါ်လာ၏၊ တံတိုင်း (၇)ထပ်တို့၏ အပိုင်းအခြား အကြား အကြား ၌ ပဒေသာပင်တို့ ပေါ်လာ၏ ဘုံ (၇)ဆင့်ရှိသည့် ပြာသာဒ်ကြီး၏ ထောင့် လေးထောင့် တို့ ထန်းပင်ပျို ပင်စည်လုံးခန့် ရွှေကြံပင် လေးပင် ပေါက်၏၊ အရွက်တို့မှာ မြရတနာဖြင့် ပြီးကုန်၏၊ ပင်စည်မှာ ရွှေဖြင့် ပြီး၏၊ တံခါးမုခ်တို့၌ နတ်ဘီလူး ခုနစ်ဦးတို့ စောင့်ရှောက်ကြ၏။</p> <p>ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးသည် ဇောတိကထံသို့ လာ၍ သေဋ္ဌေးထီးနှင့် အဆောင် အယောင်ကို ချီးမြှင့်၏၊ ဇောတိက သေဋ္ဌေးကတော် “သတ္တုလာယီ” သည် မြောက်ကျွန်းသူဖြစ်၏၊ နတ်တို့ကပင် ပို့ဆောင်ပေးရ၏။ မြောက်ကျွန်းသူကား ဆန်တစ်စလယ်နှင့် မီးကျောက်သုံးလုံးတို့ကိုသာ ယူခဲ့၏၊ တစ်သက် စား၍ မကုန်တော့ပေ။<br> <br>စာမျက်နှာ-594 <hr> ဇောတိကသည် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးနှင့် သားတော် အဇာတသတ်အား ဘုံနန်းပြာသာဒ်ထက်၌ မြောက်ကျွန်းဖြစ် သလေးဆန်နှင့် ပွဲတော် တည်စေ၏၊ စစ်သည် ဗိုလ်ပါတို့ကိုလည်း ကျွေးမွေး၏၊ ဇောတိကသေဋ္ဌေး၏ ကျွန်မများ ကိုပင် ဘုရင်ကိုယ်တိုင် သေဋ္ဌေးကတော်ဟု ထင်မှားခဲ့၏၊ သတုလကာယီသည် ဘုရင်အား ယပ်ခတ်စဉ် ဘုရင်၏ ဦးရစ်ခေါင်းပေါင်းမှ အနံ့ကြောင့် မျက်ရည် ကျ၏။ ရတနာရောင်တို့ဖြင့် နေခဲ့ရသောကြောင့် ဖြစ်၏၊ ဘုရင်ကြီးအားလည်း ရတနာအရောင်တို့ဖြင့် နေနိုင်ရန် သခွားငဆစ်သီးခန့်ရှိ ကျောက်မျက်ရတနာကို ဆက်သလိုက်၏။</p> <p>ဝိသမလောဘ၊ ပြွမ်းပြွမ်းထ၍၊ အန္ဓကြော့ကြမ်း၊ လူသော့သွမ်းတို့၊ ညှိုးနွမ်းဒုက္ခ၊ ရောက်သမျှပင်၊ ဓမ္မကိန်းပျော်၊ သူ, သူတော်ကား၊ စိတ်သော် ရွှင်မွေ့၊ ကိုယ်ချမ်းမြေ့၏ (ဓမ္မပဒေသ)။</p> <p>အဇာတသတ်မင်းအား ဇောတိကသေဋ္ဌေးကြီးက ပြောသည်မှာ အကျွန်ုပ် သဘောမတူလျှင် အကျွန်ုပ်၏ ဥစ္စာကို မြိတ်ဆာချည်မျှင် တစ်ပင်ကိုမျှ သိမ်းပိုက် ယူငင်ခြင်းမှာ မစွမ်းနိုင်ပါ၊ မာန်မာနတက်သော မင်းကြီးအား လက်နှစ်ဖက်ကို ဆန့်တန်း၍ လက်စွပ် အကွင်း (၂၀)ကိုချွတ်ခိုင်း၏၊ အားကောင်းမောင်းသန်သော မင်းကြီးသည် ဘယ်ပြန်ညာပြန်ချွတ်သော်လည်း မစွမ်းနိုင်ချေ၊ ယူတော့ဟု ပေးမှ လက်စွပ် အကွင်း (၂ဝ)တို့ ကျွတ်ကျ၏၊ ဤသို့ အဇာတသတ်မင်း၏ မတရား အပြုအမူကြောင့် ဇောတိကသေဌေးကြီး သံဝေဂရ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာထံ၌ ရဟန်းပြု၏၊ မကြာမီ ရဟန်းတရားများ အားထုတ်သဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်ခါ ရဟန္တာဖြစ်လေ၏၊ ရဟန်းတို့၏ ပြစ်တင် စကားနှင့် ပတ်သက်၍ မြတ်စွာဘုရားက “ရဟန်းတို့ - ငါ့သားတော် ဇောတိက ရဟန္တာ၏ စိတ် အစဉ် ခန္ဓာအစဉ်ဝယ် ထိုဘုံနန်းပြာသာဒ်စည်းစိမ်နှင့် သေဋ္ဌေး ကတော်အပေါ်၌ တပ်မက်မှု တဏှာလောဘ မရှိဧကန် အမှန်ဖြစ်၏”ဟု မိန့်တော် မူပြီးလျှင် တရားဒေသနာကို ဟောကြားတော်မူ၏၊ ဒေသနာအဆုံးတွင် များစွာသောလူတို့သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်စေ၍ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်စေလေသည်။</p> <h3>၂။ မေဏ္ဍကသေဋ္ဌေး</h3> <p>မေဏ္ဍကသည် ဘဒ္ဒိယမြို့ သေဋ္ဌေးမျိုး၌ ဖြစ်သည်၊ ဇနီးသည်မှာ စန္ဒပဒုမာ အမည်ရှိ၏။ သူ၏သားမှာ ဝိသာခါ၏ဖခင် ဓနဉ္စယသေဋ္ဌေးဖြစ်၏၊ မေဏ္ဍက၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ ဖြစ်၏-<br> <br>စာမျက်နှာ-595 <hr> သေဋ္ဌေးကြီး၏ ရှေးကောင်းမှုကံကြောင့် ရွှေဆိတ်ရုပ်များ ကျောက်ကုန်းချင်း ထိခတ် ဆက်စပ်လျက် အိမ်၏ အနောက်ဘက် မြေတွင် ပေါက်လျက် ရှိ၏၊ ရွှေဆိတ်ရုပ် တစ်ရုပ်၏ ခံတွင်းမှ ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်း၌ နေသူ အားလုံးတို့အတွက် ထောပတ်၊ ဆီ၊ ပျား၊ တင်လဲ၊ အဝတ်အထည်၊ ရွှေ ငွေတို့ ထွက်လာကုန်၏၊ ကျွန်းသူကျွန်းသားတို့သည်၊ မေဏ္ဍကသေဋ္ဌေးကြီးထံ လာ၍ ယူကြရ၏။</p> <p>မေဏ္ဍကသေဋ္ဌေးသည် ဘဒ္ဒိယမြို့တွင် ဘုန်းကြီးသောသူ ငါးဦးတို့၏ အကြီး အမှူးဖြစ်၏၊ သူသည် မိမိရှိ စပါးကျီ ၁၂၅ဝ တို့ကို ရှင်းလင်း သုတ်သင်ပြီး ကောင်းကင်သို့ မော့ကြည့်စဉ် သလေးနီစပါးမိုးကြီး ရွာချ၍ စပါးကျီ ၁၂၅ဝ တို့မှာ ပြည့်ကုန်၏။</p> <p>ရှေးဘဝမှ တော်စပ်ခဲ့ဖူးသော ဇနီး၊ သား၊ ချွေးမ၊ ကျွန်တို့သည်လည်း ယခုဘဝတွင် ဇနီး သား ချွေးမ ကျွန် ပြန်ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် မေဏ္ဍကသေဋ္ဌေးကြီးအား သူ၏စရိုက်နှင့် သင့်လျော်သော တရားတော်ကို ဟောကြား၏။ ဒေသနာတော်အဆုံးတွင် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်လေ၏။ သေဋ္ဌေးကြီးသည် ၁၅ ရက် ပတ်လုံး ကြီးစွာသော အလှူဒါနကို ပြု၏။</p> <p>တိတ္ထိတို့နှင့် ပတ်သက်၍ ဗုဒ္ဓကို လျှောက်သောအခါ မြတ်ဗုဒ္ဓက “ဒါယကာ သေဋ္ဌေး - ဤသတ္တဝါတို့မည်သည် ကြီးစွာသော မိမိအပြစ်ကိုကား မမြင်ကြကုန်၊ သူတပါးတို့၏ အပြစ်ကိုကား မရှိသည်ကိုပင် အရှိပြုကာ ထိုထိုအရပ်တို့၌ ဖွဲ့ဖျင်း ကဲ့သို့ လေလွှင့်ပြောကြားတတ်ကုန်၏” ဟု ဟောတော်မူကာ ဒေသနာအဆုံးတွင် များစွာသော လူအပေါင်းတို့ကို သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်စေ၍ သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်စေလေသည်။</p> <h3>၃။ ဇဋိလသေဋ္ဌေး</h3> <p>ဇဋိလသည် ဗာရာဏသီပြည်၌ မွေးဖွား၏၊ အမိမှာ အလွန်အဆင်းလှသော အမျိုးသမီးတစ်ဦး ဖြစ်၏။ ဖခင်မှာ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်တစ်ဦး ဖြစ်လေသည်။ ဇဋိလ၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ် ဂုဏ်ရည်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်၏-</p> <p>ဇဋိလသည် ကုန်သည်တစ်ဦး၏ အိမ်တွင် သားအဖြစ်နေစဉ် (၁၂) နှစ် ရောင်းမကုန်သော ကုန်ပစ္စည်းများကို တစ်နေ့တည်းနှင့် ရောင်းကုန်၏။ သူကြွယ်ကြီး ကပင် “အဖိုးမဖြတ်နိုင်အောင် ထိုက်တန်သည့် ယောက်ျား၊ ချမ်းချမ်း သာသာ”<br> <br>စာမျက်နှာ-596 <hr> အသက်ရှင်နိုင်မည့်သူ” ဟု သိ၍ သမီးကညာနှင့် လက်ဆက်ကာ အိမ်တစ်ဆောင် မီးတပြောင်ထား၏၊ အိမ်တက်မင်္ဂလာ ပြုလုပ်သောအခါ အိမ်၏ နောက်ပိုင်း၌ ရွှေတောင်ကြီး ပေါက်လေ၏၊ သေဋ္ဌေးထီးဖြူ၊ ရလေ၏၊ သားသုံးယောက်၏ ဘုန်းကံကို စမ်းပြီးသောအခါ သေဋ္ဌေးကြီးက -</p> <p>“ဤရွှေတောင်ကြီးသည် ငါနှင့် ငါ့သားငယ် ဘုန်းကံကြောင့် ပေါ်ပေါက် လာခြင်းဖြစ်သည်၊ သားကြီးတို့သည် ညီငယ်နှင့် တစိတ်တပေါင်းတည်း ဖြစ်ကြ ကာ စားသုံးကြလော့” ဟု မှာကြား၍ မြတ်ဗုဒ္ဓထံ၌ ရဟန်းပြု၏၊ ရဟန်းပြုပြီးနောက် ရဟန်းတရားကို ပွားများအားထုတ် ကြိုးကုတ်သဖြင့် နှစ်ရက်သုံးရက်အတွင်းမှာပင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်၍ ရဟန္တာ ဖြစ်လေ၏၊ သားသုံးယောက်တို့သည် မြတ်ဗုဒ္ဓအမှူးရှိသော ရဟန်းသံဃာတော်များအား လဝက်ပတ်လုံး ဆွမ်းအလှူဒါနကို ပေးလှူကြကုန်၏။</p> <p>အရှင်ဇဋိလနှင့် ပတ်သက်၍ ရဟန်းတို့ ပြစ်တင်စကားဆိုရာ၌ မြတ်ဗုဒ္ဓက “ရဟန်းတို့ - ငါ့သားတော် ဇဋိလရဟန်း၏ သန္တာန်မှာ ထိုရွှေတောင်နှင့် သားတို့၌ တပ်မက်ခြင်း၊ မြတ်နိုးခြင်း အလျှင်းပင် မရှိတော့ချေ” ဟု မိန့်တော်မူပြီးလျှင် တရားဟောတော်မူ၏၊ ဒေသနာအဆုံးတွင် များစွာသောသူတို့သည် သောတာပတ္တိဖိုလ် စသည်တို့သို့ ဆိုက်ရောက်လေသည်။</p> <h3>၄။ ကာဠဝဠိယသေဋ္ဌေး</h3> <p>ကာဠ၀ဠိယသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ ဆင်းရဲသားတစ်ယောက် ဖြစ်သည်။ တစ်နေ့တွင် ကာဠ၀ဠိယ၏ ဇနီးသည် စားသုံးရန် ဟင်းရွက်နှင့်ရောသော ယာဂုချဉ်ကို ပြုတ်၍ ထား၏။ ထိုနေ့၌ အရှင်မဟာကဿပမထေရ်သည် နိရောဓ သမာပတ်မှ ထတော်မူ၍ “ငါသည် အဘယ်သူအား ချီးမြှောက်မှု ပြုရပါမည်နည်း” ဟု ကြည့်ရှုလေလျှင် ကာဠဝဠိယဆင်းရဲသားကို ဥာဏ်၌ မြင်၍ သူ၏ အိမ်တံခါးဝသို့ ကြွရောက် ဆွမ်းရပ်တော်မူ၏။</p> <p>ကာဠ၀ဠိယ၏ ဇနီးသည် မထေရ်၏လက်မှ သပိတ်ကို တောင်းယူ၍ ကျိုပြီး အသင့်ရှိသော ယာဂုချဉ်အားလုံးကို သပိတ်၌ လောင်းထည့်၍ မထေရ်အား ဆက်ကပ် လှူဒါန်းလေ၏။ အရှင်မဟာကဿပသည် ကျောင်းတော်သို့ သွား၍ ထိုယာဂုကို မြတ်စွာဘုရားအား ဆက်ကပ်လေ၏၊ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် မျှတတော်မူရုံသာ ခံတော် မူ၏၊ ကျန်သော ယာဂုကို ရဟန်းငါးရာတို့အား လောက်ငစေ၏၊ ကာဠ၀ဠိယ ဆင်းရဲသားသည် ဆွမ်းကြွင်းဆွမ်းကျန် တောင်းခံရန် ထိုနေရာသို့ ရောက်လာ၍ ယာဂုအနည်းငယ်ကို ရရှိလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-597 <hr> အရှင်မဟာကဿပ မထေရ်မြတ်သည် မြတ်ဗုဒ္ဓအား ယာဂုဒါယကာ ရရှိမည့် အကျိုးကို မေးလျှောက်လေ၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် “ဤနေ့မှစ၍ ခုနစ်ရက် မြောက်၌ ကာဠ၀ဠိယသည် သေဋ္ဌေးဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု မိန့်ကြားတော်မူလေ၏။ ကာဠ၀ဠိယသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ မိန့်မြွက်တော်မူသည်ကို နားနှင့် ဆတ်ဆတ် ကြား၍ အိမ်သို့ ပြန်လာပြီးလျှင် ဇနီးသည်အား ထိုအကြောင်းကို ပြန်ကြားပြောဆို လေ၏။</p> <p>ဗိမ္ဗိသာရမင်းသည် မြို့ကို လှည့်လည်သည်ရှိသော် အရှင်လတ်လတ် ကားစင် တင်ရာ တံကျင်၌ ရာဇဝတ်သားတစ်ယောက်ကို မြင်တော်မူလေ၏။ ရာဇဝတ်သား သည် မင်းကြီးကိုမြင်လျှင် “အရှင်မင်းကြီး - ပွဲတော်ထမင်းကို ပို့သစေချင်ပါသည်” ဟု အရဲစွန့်ကာ အော်ဟစ် ပြောဆိုလေ၏။ မင်းကြီးသည် ကောင်းပြီဟု ဝန်ခံခဲ့ရာ ညချမ်းပွဲတော်စာ ဆက်သောအခါ၌ ရာဇဝတ်သား တောင်းခံသော စကားကို အမှတ်ရ၍ “ဤပွဲတော်စာ ထမင်းကို မြို့အပြင် ကားစင် တံကျင်သို့ ရောက်အောင် ပို့ဆောင်နိုင်မည့်သူကို စုံစမ်းကြလော့” ဟု မိန့်လေ၏။</p> <p>ရာဇဂြိုဟ်၏ ပတ်ဝန်းကျင် မြို့ဥပစာအရပ်သည် အလွန်ကြမ်းကြုတ်သည့် ဘီလူးများ လှည့်လည်ကျက်စားရာ အရပ်ဖြစ်၍ ညအချိန်၌ အလွယ်တကူ မြို့ပြင်သို့ မထွက်ဝံ့သောကြောင့် ဆိုင်ရာဝန်တို့သည် “မြို့ပြင်ကားစင် တံကျင်သို့ ထမင်း သွားရောက် ပို့ဝံ့သောသူသည် ဤအသပြာ တစ်ထောင်ကို ယူစေ” ဟု မြို့တွင်း၌ လှည့်လည်ကြေညာစေလေသည်။ ပထမ, ဒုတိယ အကြိမ်များ၌ အသပြာ တစ်ထောင်ထုပ်ကို ယူမည့်သူ မပေါ်ဘဲ တတိယအကြိမ် လှည့်လည်စေသောအခါမှ ကာဠ၀ဠိယ၏ ဇနီးသည် ထိုအသပြာ တစ်ထောင်ထုပ်ကို မင်းချင်းတို့ လက်မှ ယူလိုက်လေ၏။ မင်းချင်းတို့သည် သူမကို မင်းကြီးအား ပြသကြလေကုန်၏။ သူမသည် ယောက်ျားအသွင်ကို ယူပြီးလျှင် ကိုယ်၌ လက်နက် ငါးပါး ဖွဲ့ချည်လျက် ထမင်းပွဲတော်ကို ယူဆောင်ကာ ရဲရဲရင့်ရင့် မြို့မှ ထွက်ခဲ့လေ၏။ မြို့ပြင်သို့ ရောက်လျှင် ဒီဃတာလနတ်ဘီလူးသည် ထန်းပင်အနီးမှသွားသော သူမကို မြင်လေလျှင် “ရပ်လော့၊ သင်သည် ငါ့အစာ ဖြစ်လေပြီ” ဟု ခြိမ်းခြောက်စကား ပြောကြားလေ၏။</p> <p>သူမ။ ငါသည် သင့်အစာမဟုတ်၊ ငါကား မင်းကြီး၏တမန်တော် ဖြစ်သည်။<br> ဘီလူး။ ယခု အဘယ်သို့ သွားမည်နည်း။<br> သူမ။ အရှင်လတ်လတ်ကားစင်တင်သော တံကျင်၌ နေသော ရာဇဝတ်သား ထံသို့ ငါသွားမလို့။<br> <br>စာမျက်နှာ-598 <hr> ဘီလူး။ ငါ၏ သတင်းစကားတစ်ခုကို ဆောင်သွားခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်ပါ မည်လော။<br> သူမ။ စွမ်းနိုင်ပေ၏။<br> ဘီလူး။ ထိုသို့ဖြစ်လျှင် “သုမနနတ်မင်းကြီး၏ သမီး ဒီဃတာလဘီလူး၏ဇနီး ကာဋီနတ်သမီးသည် သားကို မွေးဖွားလေပြီ” ဟု လမ်းတစ်လျှောက် ဟစ်အော် ပြောကြားပါလေ၊ ဤ ထန်းပင်ခြေ၌ ရွှေအိုးခုနစ်လုံးတို့ ရှိကြပါကုန်၏၊ ထိုရွှေအိုးများကို သတင်းကြွေးကြော်ခအဖြစ် သင်ယူပါလေ။ သူမသည် ဘီလူးပြောသည့်အတိုင်း ဟစ်အော် ကြွေးကြော်သွားသည် ရှိသော် သုမနနတ်မင်းကြီးသည် နတ်ဘီလူးတို့ အစည်းအဝေး၌ ထိုအသံကို ကြားရ၍ လူသားတစ်ယောက်ဖြစ်လျက် ငါတို့အတွက် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ်သော သတင်းကို ယူဆောင်လာ၏ဟု ဆိုကာ ဝမ်းသာလှသဖြင့် ထိုသူကို ခေါ်ပြီး “ဤသစ်ပင်၏ ဘေးပတ်ပတ်လည် အရိပ်ပျံ့နှံ့ရာအရပ်၌ ရွှေအိုးများ ရှိကြသည်၊ ထိုရွှေအိုးများကို သင့်အား ငါပေး၏” ဟု ပြောဆိုလေ၏။</p> <p>ထို့နောက် သူမသည် ကားစင်ရှိရာသို့ သွား၍ ရာဇဝတ်သားကို ထမင်းခွံ့၍ ကျွေးလေ၏။ ရာဇဝတ်သားသည် ထမင်းစားပြီးနောက် ခံတွင်းကို သူမ၏လက်ဖြင့် သုတ်ပေးသောအခါ မိန်းမအတွေ့မှန်းသိ၍ သူမ၏ဆံထုံးကို တအားကိုက်၍ ထားလေ၏။ သတ္တိကောင်းသော သူမသည် သန်လျက်ဖြင့် ဆံထုံးကို ဖြတ်ခဲ့ပြီး မင်းကြီးထံသို့ ပြန်လာလေ၏။</p> <p>ထိုအခါ မင်းကြီးက - “မယ်မင်း- ထမင်းကို ကျွေးခဲ့ပြီးကြောင်းကို အဘယ်သို့ သော အခြင်းအရာ အမှတ်အသားဖြင့် ငါသိရမည်နည်း” ဟု မေးတော်မူလျှင် သူမသည် “ကျွန်တော်မျိုးမ၏ ဆံထုံးအမှတ်အသားဖြင့် သိတော်မူနိုင်ပါသည်” ဟု လျှောက်တင်ကာ မင်းကြီးအား မိမိ တွေ့ကြုံခဲ့ရသမျှသော ဖြစ်ရပ်အားလုံးကို ပြန်ကြားလျှောက်ထား၍ ထိုရွှေအိုးများကို ဆောင်ယူစေလေ၏။ မင်းကြီးသည် ရွှေအိုးများကို ယူဆောင်စေပြီးလျှင် မှူးမတ်တို့အား “အခြားသူ တစ်ဦး တစ်ယောက်မှာ ဤမျှများပြားသော ဥစ္စာရှိသလား” ဟုမေးတော်မူ၍ မရှိပါဟု ပြန်ကြားလျှောက်ထားလေလျှင် မင်းကြီးသည် သူမ၏ အိမ်ရှင် ကာဠ၀ဠိယကို ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ အဆောင်အယောင်များပါပေးအပ်ကာ “ဓနသေဋ္ဌိ” ဘွဲ့တံဆိပ် တပ်သည့် သေဋ္ဌေးကြီးရာထူး၌ ခန့်အပ် မြှောက်စားထားလေသတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-599 <hr> <h3>(ခ) လူဝတ်ကြောင် မိန်းမ အရိယာများ</h3> <h3>၁။ သုဇာတာသေဋ္ဌေးကတော်</h3> <p>သုဇာတာသည် ဥရုဝေလတောအုပ်အနီး သေနနိဂုံးသူ သေနိယသေဋ္ဌေးကြီး၏ သမီးဖြစ်သည်။ သူ၏ သားမှာ ယသ သတို့သားဖြစ်၏။ သူ၏ ခင်ပွန်းမှာ ဗာရာဏသီသေဋ္ဌေး ဖြစ်လေသည်။ သုဇာတာသေဋ္ဌေးကတော်၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ဖြစ်၏ -</p> <p>သုဇာတာသေဋ္ဌေးကတော်သည် ဗုဒ္ဓအလောင်းတော်အား ညောင်စောင့်နတ် ထင်မှတ်၍ ရွှေခွက်နှင့်တကွ နို့ဃနာဆွမ်းကို ဆက်ကပ်၏။ “အကျွန်ုပ်၏ စိတ်နှလုံး အလိုဆန္ဒ ပြည့်ဝသကဲ့သို့ အရှင်တို့၏ အလိုဆန္ဒလည်း ပြည့်ဝပါစေသတည်း” ဟု ဆုတောင်း၏၊ ဆုတောင်းပြည့်၍ သား ယသကို ရ၏။</p> <p>နောင်အခါတွင် သုဇာတာ၏ ခင်ပွန်းသေဋ္ဌေးကြီးက ပင့်ဖိတ်၍ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် အရှင်ယသကို နောက်ပါ ရဟန်းပြု၍ သုဇာတာသေဋ္ဌေးကတော်အိမ်သို့ ဆွမ်းဘုဉ်း ပေးကြွ၏။ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဟောကြားတော်မူအပ်သော ဓမ္မဒေသနာ ဆုံးသောအခါ သေဋ္ဌေးကတော် သုဇာတာသည် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ရှေးဦးစွာ ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်သော သရဏဂုံသို့ ရောက်ကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဥပါသိကာတို့တွင် သေနိယသေဋ္ဌေး၏ သမီး သုဇာတာသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ် ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူလေသည်။</p> <h3>၂။ ဝိသာခါကျောင်းအမကြီး</h3> <p>ဝိသာခါသည် အင်္ဂတိုင်း၊ ဘဒ္ဒိယမြို့ သူ မေဏ္ဍကသေဋ္ဌေးကြီး၏သား ဓနဉ္စယ သေဋ္ဌေးနှင့် သုမနဒေဝီသေဋ္ဌေးကတော်ကြီး၏သမီး ဖြစ်လေသည်။ ဝိသာခါ၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ ဖြစ်၏-</p> <p>ဝိသာခါသည် အဘိုးဖြစ်သူ မေဏ္ဍကသေဋ္ဌေးကြီး၏ လမ်းညွှန်မှုဖြင့် ခုနစ်နှစ် သမီးအရွယ်တွင် ရံရွေဖော်များ ခြံရံလျက် မြတ်ဗုဒ္ဓအား ခရီးဦးကြိုဆိုမှု ပြုလေ၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် ဝိသာခါသေဋ္ဌေးသမီးအား သူမ၏ စရိုက်နှင့် လိုက်လျော ညီညွတ်သော တရားကို ဟောကြားတော်မူသော အဆုံး၌ သောတာ ပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ ခုနစ်နှစ်အရွယ်ကပင် သောတာပန် အရိယာဖြစ်လေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-600 <hr> အရွယ်ရောက်၍ မင်္ဂလာပြုသောအခါ ဝိသာခါ၏ မင်္ဂလာပွဲသို့ ကောသလ မင်းကြီးကိုယ်တိုင် လိုက်ပါချီးမြှင့်၏။ ယောက္ခမအိမ်သို့ လိုက်သွားမည့် ချစ်သမီး ဝိသာခါအား ဓနဉ္စယသေဋ္ဌေးကြီးက အတွင်းမီး အပြင်မီး စသည့် ဩဝါဒ (၁ဝ)ချက်ဖြင့် သင်ကြားဆုံးမလေ၏။ သမီးဝိသာခါကို ကိုးကုဋေတန်သော မဟာလတာတန်ဆာဖြင့် တန်ဆာဆင်လေ၏။ နံ့သာမှုန့်ဖိုး လှည်း ၁၅၄ စီးတိုက် ဥစ္စာကို ပေး၏။ ကျွန်မ ၅၀၀၊ အာဇာနည်မြင်း ကသော ရထား ၅၀၀၊ အသုံး အဆောင်မျိုးစုံ တစ်မျိုးလျှင် တစ်ရာစီ တစ်ရာစီ ပေး၏။</p> <p>သမီးဝိသာခါသည် “ရဟန်းသံဃာနှင့် ကင်းကွာ၍ နေထိုင်ရန် မဖြစ်နိုင်ပါ။ ရဟန်းသံဃာတို့ကို ပြုစုလုပ်ကျွေးလိုပါ၏” ဟု မိဂါရသေဋ္ဌေးကို အရေးဆိုခဲ့၏။ အခွင့်ရသောအခါ ဘုရားအမှူးရှိသော ရဟန်းသံဃာတော်တို့အား ဆွမ်းဖြင့် လုပ်ကျွေး၏။ မိဂါရသေဋ္ဌေး ယောက္ခမကြီးအား မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ တရားတော်ကို နာကြားစေ၏။ ထိုအခါ မိဂါရသေဋ္ဌေး ဇနီးမောင်နှံမှာ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်လေသည်။ မိဂါရသေဋ္ဌေးကြီးသည် ဝိသာခါကို အမိအရာ၌ တည်စေ၏။</p> <p>ဝိသာခါ၏ ထူးခြားချက်မှာ အသက် ၁၂ဝ ရှည်သူ ဖြစ်၏။ ဆံဖြူတစ်ပင်မျှ မပေါက်ချေ။ အမြဲတစေ (၁၆)နှစ် အရွယ် ပျိုမျစ်နုနယ်လျက် နေ၏။ သားသမီး မြေး မြစ်တို့နှင့် အတူသွားသည်ကို မြင်လျှင် အဘယ်သူသည် ဝိသာခါလဲဟု မေးရ လောက်အောင်ပင် ပျိုမျစ်နုနယ်၏။ လျောင်း၊ ထိုင်၊ ရပ်၊ သွား လေးပါးသော ဣရိယာပုတ်တို့တွင် အဘယ်ဣရိယာပုတ်ဖြင့်တော့ မတင့်တယ်ဘူးဟု ပြောဆိုဖွယ် မရှိအောင် တင့်တယ်၏။ ဆင်ပြောင်တစ်ကောင်ကို လက်ချောင်းကလေးနှစ်ခုဖြင့် နှာမောင်း၌ ညှပ်ကိုင်ကာ အသာအယာ တွန်းလှဲနိုင်သည့် ဆင်ပြောင်ငါးစီးအား ရှိ၏။</p> <p>ဝိသာခါသည် မိမိကိုယ်တိုင်သာလျှင် မဟာလတာတန်ဆာ၏ တန်ဖိုး ကိုးကုဋေ နှင့်တစ်သိန်းကို ပေး၍ သာဝတ္ထိမြို့တံခါးအနီး၌ ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းနေရာ မြေကိုပင် ကိုးကုဋေသော အသပြာတို့ဖြင့် ဝယ်ယူ၏။ အခြား ကိုးကုဋေသော ဥစ္စာတို့ဖြင့် ပုဗ္ဗာရုံ ကျောင်းတိုက်ကြီးကို တည်ဆောက်၏။ ကိုးလကြာသောအခါ ရှင်မောဂ္ဂလန်မထေရ်ကြီး၏ ကြီးကြပ်မှုဖြင့် ကျောင်းတော်ကြီး ပြီးစီးလေ၏။ ကျောင်းရေစက်ချပွဲကို လေးလကြာ ကျင်းပပါသည်။</p> <p>ဝိသာခါ ကျောင်းအမကြီးသည် ထိုနေ့မှစ၍ ဘုရားအမှူးရှိသော ရဟန်းသံဃာ တော်တို့အား ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းတိုက်မှာပင် အလှူဒါနကြီး ပေးလှူ၏၊ အငယ်ဆုံး<br> <br>စာမျက်နှာ-601 <hr> သံဃာရသော သင်္ကန်းလျာအဝတ်တို့သည် အဖိုးတစ်ထောင် ထိုက်တန်ကုန်၏။ ရဟန်းတို့အား သပိတ်အပြည့် ထည့်၍ စတုမဓုဆေးကို လှူဒါန်းလေ၏။ ကျောင်းလွှတ်ပူဇော်ပွဲ၌ ကိုးကုဋေသော အသပြာတို့ ကုန်လေ၏။</p> <p>ဝိသာခါကျောင်းအမကြီးသည် ကျောင်းရေစက်ချပွဲတွင် “ငါတောင့်တခဲ့ သမျှ ဆုတောင်းခဲ့သမျှ ဥဿုံ အလုံးစုံ အထွတ်အထိပ်သို့ အပြီးအဆုံးသို့ ရောက်လေပြီ” ဟု ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ ကျောင်းတော်ကြီးကို လှည့်လည်လျက် ငါးဂါထာတို့ဖြင့် အလွန်သာယာ ချိုမြိန်သော အသံဖြင့် ဥဒါန်းကျူးရင့်လေ၏။</p> <p>ကျောင်းအမကြီးသည် နေ့စဉ် နံနက်အခါတွင် ရဟန်းသံဃာတော်တို့အား ဆိုင်ရာဆိုင်ရာသော ဆွမ်းများလှူဒါန်းပြီး နေမွန်းလွဲသောအခါ ကျောင်းတော်သို့ သွား၍ ဆီဦး, ထောပတ်, ပျား, ဆီ, တင်လဲ တို့ကို လည်းကောင်း၊ အဖျော် ဆီတင်လဲ ရှစ်မျိုးတို့ကို လည်းကောင်း၊ ရဟန်းတို့ လိုအပ်သော ဆေးပစ္စည်းများကို လည်းကောင်း ဆက်ကပ်လေ၏။ ဤကား ဝိသာခါ၏ နိဗဒ္ဓဝတ် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် စွန့်ကြဲပေးကမ်း လှူဒါန်းခြင်း၌ နှစ်ခြိုက်မွေ့လျော် ကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဥပါသိကာမတို့တွင် မိဂါရ၏ မယ်တော် ဝိသာခါ သေဋ္ဌေးမသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော် မူလေသည်။</p> <h3>၃-၄၊ ခုဇ္ဇုတ္တရာနှင့် သာမာဝတီ</h3> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် ဃောသကသေဋ္ဌေး၏ အထိန်းတော်ကြီးသမီး ဖြစ်၏။ ကိုယ်ခန္ဓာ ကုန်းကုန်းကလေးရှိ၍ ခုဇ္ဇုတ္တရာသူငယ်မဟု အမည်တွင်၏။</p> <p>သာမာဝတီသည် ဘဒ္ဒိယမြို့၊ ဘဒ္ဒဝတိယသေဋ္ဌေးကြီး၏ သမီး ဖြစ်၏။ ခုဇ္ဇုတ္တရာနှင့် သာမာဝတီတို့၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ဖြစ်၏-</p> <p>သာမာဝတီကို ဃောသကသေဋ္ဌေးကြီးက သမီးအဖြစ် မွေးစား၏၊ တဖန် ဥဒေနမင်းကြီးကလည်း မိဖုရားမြှောက်ခဲ့၏။</p> <p>တနေ့သ၌ မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းအပေါင်း ခြံရံလျက် ပန်းသည်ကြီး အိမ်တွင် ထိုင်နေတော်မူ၏။ သာမာဝတီမိဖုရား၏ အလုပ်အကျွေးဖြစ်သော ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် ထိုအိမ်သို့ ပန်းလာဝယ်၏။ ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာတော် များအား ဆွမ်းကပ်ရာတွင် ဝေယျာဝစ္စကုသိုလ် ကူညီပြုလုပ်ပေး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-602 <hr> ဗုဒ္ဓဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသော တရားအလုံးစုံကို နှုတ်ငုံရအောင် သင်ယူ၏။ အနုမောဒနာ တရားအဆုံး၌ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>တဖန် ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် သာမာဝတီမိဖုရားထံ ပြန်လာပြီး သာမာဝတီ အမှူးရှိ သော မောင်းမငါးရာတို့အား တရားဟောလေ၏။ တရားဒေသနာ ဆုံးသောအခါ သာမာဝတီမိဖုရားကို အကြီးအမှူးပြု၍ အလုံးစုံသော မောင်းမငါးရာ တို့သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန် အရိယာများ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>ခုဇ္ဇုတ္တရာသည် ထိုနေ့မှစ၍ နေ့စဉ် မြတ်ဗုဒ္ဓထံမှ တရားဓမ္မကို နာယူပြီးလျှင် သာမာဝတီအမှူးရှိသော မောင်းမငါးရာတို့အား ရွှေနန်းတော်မှာပင် ပြန်၍ ဟောကြားလေ၏။</p> <p>သာမာဝတီအမှူးရှိသော မောင်းမငါးရာတို့သည် မာဂဏ္ဍီမိဖုရား၏ ရန်တိုက် မှုကို သုံးကြိမ်မြောက် ခံရသော်လည်း -</p> <p>“သူတစ်ဖက်သား၊ မျက်မာန်ပွားသော်၊ တရားမကွာ၊ ထိန်းစောင့် ကာဖြင့်၊ မေတ္တာနှလုံး၊ ကိုယ်က သုံးလျှင်၊ အရှုံး ဘယ်မှာ ရှိချိမ့်နည်း”</p> <p>(ဓမ္မပဒေသ) ဆိုသည်နှင့်အညီ မေတ္တာနှလုံး ကျင့်သုံးခြင်းဖြင့် အနိုင်ရခဲ့လေသည်။ သို့သော် ရှေးအကုသိုလ်ကံကြောင့် နောက်ဆုံးအကြိမ်တွင် မီးလောင်တိုက်သွင်း၍ သတ်ခြင်း ခံရရှာ၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် အကြားအမြင် ဗဟုသုတများကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဥပါသိကာမတို့တွင် ခုဇ္ဇုတ္တရာဥပါသိကာမသည် အသာဆုံးအမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <p>သာမာဝတီမိဖုရားကိုမူကား မေတ္တာဈာန်ဖြင့် နေလေ့ရှိကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဥပါသိကာမတို့တွင် သာမာဝတီသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <h3>၅။ ဥတ္တရာနန္ဒမာတာ ဥပါသိကာ</h3> <p>ဥတ္တရာနန္ဒမာတာသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သူ ပုဏ္ဏသီဟ အလုပ်သမားနှင့် ဇနီး ဥတ္တရာတို့၏ သမီးဖြစ်လေ၏၊ သူ့တွင် နန္ဒအမည်ရှိသော သားတစ်ယောက် ထွန်းကား၏။ ဥတ္တရာနန္ဒမာတာ၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ဖြစ်၏-<br> <br>စာမျက်နှာ-603 <hr> ဥတ္တရာနန္ဒမာတာ ဥပါသိကာမ၏ ဖခင် ပုဏ္ဏဆင်းရဲသားသည် နိရောဓ သမာပတ်မှ ထ၍ မိမိလယ်တောသို့ ကြွရောက်လာသော အရှင်သာရိပုတ္တရာ ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးကို မျက်နှာသစ်တော်ရေနှင့် ဒန်ပူ ဆက်ကပ်လှူရသော အကျိုးနှင့် ဇနီးဖြစ်သူ ဥတ္တရာ၏ ဆွမ်းလှူရသော အကျိုးကြောင့် မိမိထွန် အပ်သော ထွန်စိုင်မြေတုံးတို့သည် ရွှေတုံးရွှေခဲများ ဖြစ်လာပြီး ဗိမ္ဗိသာရမင်းသို့ ဆက်သရာမှ မင်းကြီးက “မဟာဓနသေဋ္ဌိ” ဟူသော ဘွဲ့ထူးဖြင့် သေဋ္ဌေးကြီး ရာထူးကို ကြီးကျယ်ခမ်းနားစွာ ချီးမြှောက်လေ၏။ ထို့နောက် ခုနစ်ရက်တို့ပတ်လုံး မြတ်စွာဘုရား အမှူးရှိသော ရဟန်း သံဃာတော်များအား ကြီးစွာသော အလှူကြီးကို ပေးလှူ၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ အနုမောဒနာတရားကို ကြားနာရ သောကြောင့် ပုဏ္ဏသေဋ္ဌေးကြီး၊ သေဋ္ဌေးကတော်ကြီး ဥတ္တရာ၊ သမီး ဥတ္တရာ နန္ဒမာတာ မိသားစု သုံးဦးတို့သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်ကြလေသည်။</p> <p>ဥတ္တရာ၏ ကြီးစွာသော သဒ္ဓါဆန္ဒမှာ မိမိခင်ပွန်းလင်အား ဖျော်ဖြေရန် အသပြာ တစ်သောင်း ငါးထောင် ပေး၍ သီရိမာပြည့်တန်ဆာမကို ငှားကာ ၁၅ ရက် အိမ်တွင် နေကြစေ၏။ မိမိမှာမူ ဗုဒ္ဓအတွက် ကိုယ်တိုင် ဦးစီးကာ ဆွမ်း ခဲဖွယ် ဘောဇဉ်များကို ဆက်ကပ်၍ ဥပုသ်သီတင်း စောင့်သုံးနေလေသည်။ သီရိမာသည် သေဋ္ဌေးအိမ်မှာ သေဋ္ဌေးကို ဖျော်ဖြေနေရ၍ မိမိကိုယ်ကိုပင် သေဋ္ဌေး ကတော်ထင်ကာ -</p> <p>“ဝတ္ထုကာမ၊ သဘာဝကား ကာလရှည်ကြာ၊ သုံးမိပါက၊ ပမာဒစု၊ လွှမ်းမိုးမှုကြောင့်၊ သူ့ဟာကိုပင်၊ ကိုယ့်ဟာ ထင်၏” (ဓမ္မပဒေသ) ဆိုသည့်အတိုင်း ဖြစ်ပြီး ဥတ္တရာ၏ ဦးခေါင်းပေါ်သို့ အိုးကင်းထဲမှ ကျိုက်ကျိုက် ဆူသော ဆီကို ခပ်ပြီး လောင်းချလိုက်လေ၏။ သို့သော် ဥတ္တရာသည် မေတ္တာဈာန်ဖြန့်ကြက်ထားသောကြောင့် ဆီပူသည် ပဒုမ္မာကြာရွက်ပေါ်၌ လောင်းချအပ်သည့် ရေကဲ့သို့ လျှော၍သာ ကျလေ၏။ သီရိမာသည် မိမိအမှားကို တောင်းပန်၏။ ဥတ္တရာက မြတ်ဗုဒ္ဓသည်းခံမှ သည်းခံမည်ဟု ပြော၏။ သီရိမာသည် မြတ်ဗုဒ္ဓထံ သည်းခံစေပြီးမှ ဥတ္တရာကိုလည်း သည်းခံစေ၏။ ထို့နောက် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား၏ တရားဓမ္မကို ကြားနာရသောကြောင့် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဈာန်ဝင်စားခြင်းရှိကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝိကာ ဥပါသိကာမတို့တွင် နန္ဒသူငယ်၏ အမိဖြစ်သူ ဥတ္တရာဥပါသိကာမသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-604 <hr> <h3>၆။ သုပ္ပဝါသာ (ကောလိယ) သာကီဝင်မင်းသမီး</h3> သုပ္ပဝါသာသည် ကောလိယပြည်သူ သာကီဝင် မင်းသမီး ဖြစ်၏။ သီဝလိ သတို့သား၏ မိခင်ဖြစ်၏၊ သုပ္ပဝါသာ၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည် များမှာ ဤသို့ဖြစ်၏ -</p> <p>သုပ္ပဝါသာသည် မိမိ၏ ခင်ပွန်းအိမ်သို့ လိုက်နေစဉ် မြတ်ဗုဒ္ဓကို ပထမဦးဆုံး အကြိမ် ဖူးတွေ့ခွင့်ရ၏။ ဘုရားရှင်၏ တရားတော်ကို ကြားနာရသဖြင့် သောတာ ပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>သုပ္ပဝါသာ၏ ဘုန်းကံကြောင့် မင်းသမီး၏လက်ဖြင့် ထိစေပြီး စိုက်အပ်သော စပါးတို့တွင် မျိုးစေ့တစ်စေ့မှ အပင်အညှောက်ပေါင်းရာထောင်ပေါက်၍ မင်းပယ်တစ်ပယ်ကျယ်သော လယ်မြေတစ်ကွက်မှပင် လှည်းအစီးပေါင်း ငါးဆယ် ခြောက်ဆယ်တိုက် စပါးထွက်၏။ စပါးများကို ကျီတိုက်တွင် ဖြည့်သွင်းသော အခါတွင်လည်း မင်းသမီး၏ လက်ဖြင့် ထိစေ၏။ မင်းသမီး၏ ဘုန်းကံကြောင့် ကောက်စပါး ထုတ်ယူသည်ရှိသော် ယူတိုင်းယူတိုင်း နေရာသည် တဖန်ထပ်၍ ပြည့်မြဲဖြစ်၏။ ထို့ပြင် ထမင်းအိုးမှခူးကာ ခူးကာပေးသော်လည်း ထမင်းသည် မကုန်နိုင်ချေ။</p> <p>သုပ္ပဝါသာသည် ခုနစ်နှစ် ခုနစ်ရက် ကိုယ်ဝန်ကို ဆောင်ထားစဉ် ခံစား ရသော ဒုက္ခကို မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ဂုဏ်တော်၊ သံဃာတော်၏ သုပ္ပဋိပန္နဂုဏ်တော်၊ နိဗ္ဗာန်၏ သန္တိသုခဂုဏ်တော်တို့ကို နှလုံးသွင်း အာရုံပြု၍ အောင့်အည်း သည်းခံလေသည်။ သားတော်သီဝလိကို မွေးဖွားပြီးနောက် မြတ်စွာဘုရား အမှူးရှိသော သံဃာတော် များကို ဆွမ်းကပ်လှူ၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် မွန်မြတ်သော ဝတ္ထုကို ပေးလှူသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဥပါသိကာမတို့တွင် ကောလိယသာကီဝင် မင်းသမီး သုပ္ပဝါသာသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <h3>၇။ သုပ္ပိယာ ဥပါသိကာ</h3> <p>သုပ္ပိယာ ဥပါသိကာမသည် ဗာရာဏသီပြည်သူ သေဋ္ဌေးသမီး ဖြစ်လေသည်။ သုပ္ပိယာ၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ ဖြစ်၏-</p> <p>သုပ္ပိယာသေဋ္ဌေးကတော်သည် မြတ်စွာဘုရားရှင်ကို ပထမအကြိမ် ဖူးမြင် ရသော အခါ၌ပင်လျှင် တရားတော်ကို ကြားနာရ၍ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်ကာ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်လေ၏။ တနေ့သ၌ သုပ္ပိယာ ဥပါသိကာမသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-605 <hr> မိဂဒါဝုန်ကျောင်းတိုက်တွင် ကျောင်းစဉ် လှည့်လည်လတ်သော ဝမ်းလျှော၍ အားနည်းကာ မမာမကျန်းဖြစ်နေသော ရဟန်းတစ်ပါးကို ဖူးတွေ့ရ၏။ ထိုဂိလာနရဟန်း အလိုရှိအပ်သော သားမျိုးဟင်းရည်ကို ပြုလုပ်ရန် ကျွန်မအား ပံ့သကူအသားကို ရှာခိုင်း၏။ မရသည့်အတွက် မိမိပေါင်သားကို ဖြတ်၍ သားမျိုးဟင်းရည်ပြုလုပ်ကာ ဂိလာနဟန်းအားကပ်စေ၏။ သုပ္ပိယာ ဥပါသိကာမ၏ အံ့ဩဖွယ် ဒါနစေတနာကို တွေ့ရပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ထိုအကြောင်းကို သိ၍ နောက်ပါရဟန်းသံဃာတော်တို့နှင့် သုပ္ပိယာ ဥပါသိကာမ အပါးတို့ ကြွလေ၏။ သုပ္ပိယာ ဥပါသိကာမသည် ဗုဒ္ဓကို ဖူးမြင်ရလျှင်ပင် ပေါင်သားလှီးရာ အနာသည် ပကတိအတိုင်း ဖြစ်သွားလေ၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓသည် သူနာကို လုပ်ကျွေးပြုစုကုန်သော ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဥပါသိကာမတို့တွင် သုပ္ပိယာဥပါသိကာမသည် အသာဆုံးအမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <h3>၈။ ကာတိယာနီဥပါသိကာ</h3> <p>ကာတိယာနီသည် ကုရရယရမြို့သူ သေဋ္ဌေးသမီးဖြစ်၏။ သူ၏ သူငယ်ချင်းမှာ သောဏကုဋိကဏ္ဏမထေရ်၏ မယ်တော် ကာဠိ သေဌေးကတော် ဖြစ်လေသည်။ ကာတိယာနီ ဥပါသိကာမ၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ ဖြစ်၏-</p> <p>သူငယ်ချင်းမ၏ သားဖြစ်သော သောဏကုဋိကဏ္ဍ မထေရ်သည် မယ်တော်၏ တောင်းပန်မှုကြောင့် ညတရားပွဲကို ကုရုရယရမြို့တွင် ကျင်းပလေ၏။ မထေရ်သည် မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက်ထားခဲ့သည့် နည်းအတိုင်း တရားတော်ကို ဟောကြားလေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ကာတိယာနီသေဌေးမသည် ကာဠိနှင့်အတူ ပရိတ်သတ်အစွန်းမှ တရားကို ရိုသေစွာ နာယူ၏။ ကျွန်မက အိမ်တွင် သူခိုး ခိုးယူနေကြောင်း လာရောက်ပြောကြားသည်ကို “အမိ- အသံမပြုလင့်၊ တရားတော်၏ အန္တရာယ်ကို မပြုပါလင့်” ဟု ပြောဆိုလိုက်၏။ တရားတော်၏ အဆုံးတွင် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ခိုးသူမှူးကြီးသည် ကျွန်မနှင့် ကာတိယာနီတို့ ပြောဆိုသော စကားကို ကြားသိရ၍ ပစ္စည်းများကို ပြန်ထားကာ ဝန်ချတောင်းပန်ပြီး သောဏကုဋိကဏ္ဍအရှင်မြတ်ထံတွင် ကာတိယာနီကို ရဟန်းဒါယိကာမအဖြစ် ခံယူစေကာ<br> <br>စာမျက်နှာ-606 <hr> ခိုးသူမှူးကြီးနှင့် တကွ ခိုးသားငါးရာတို့သည် ရဟန်းပြုကြကုန်၏။ ရဟန်းတရားများကို ပွားများ ကြိုးကုတ် အားထုတ်သဖြင့် ငါးရာလုံးပင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်ကာ ရဟန္တာဖြစ်ကြကုန်၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် သာသနာတော်၌မတုန်မလှုပ် သက်ဝင် ယုံကြည်ကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်မသာဝိကာ ဥပါသိကာမတို့တွင် ကာတိယာနီ ဥပါသိကာမသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့်တော်မူလေသည်။</p> <h3>၉။ ကုရရမြို့နေ ကာဠိဥပါသိကာ</h3> <p>ကာဠိဥပါသိကာမသည် ရာဇဂြိုလ်ပြည်သူ သေဋ္ဌေးသမီး ဖြစ်၏။ ကာဠိဥပါသိကာမ၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ ဖြစ်၏-</p> <p>မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃ ခု၊ ဝါဆိုလပြည့် ဓမ္မစကြာတရား ဟောတော်မူသောနေ့ သန်းခေါင်ယံ ညဉ့်အခါ၌ မိဘတို့၏ အိမ်ပြာသာဒ်ထက်သို့ တက်၍ ကိုယ်ဝန်၏ ပင်ပန်းမှုကို ဖျောက်လိုသဖြင့် လေညင်းခံကာ ရပ်တန့်နေ၏။ မိမိနေရာ ဘုံနန်းပြာသာဒ်အထက် ကောင်းကင်၌ ရပ်တည်ကြလျက် ရတနာသုံးပါး၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို မေးမြန်းပြောဆိုနေကြသည့် သာတာဂိရိနတ်မင်း, ဟေမဝတ နတ်မင်း တို့၏ တရားစကား ကို ကြားနာရ၍ “မြတ်စွာဘုရားတို့သည် ဤသို့ အံ့ဖွယ်အထူး ဂုဏ်ကျေးဇူးတို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပါပေစွတကား” ဟု နှစ်သက်မှု ပီတိကို ပွားများစေလျက် နီဝရဏ ပယ်ခွာကာ ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းလျှင်ပင် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓဘုရားရှင်ကို မဖူးမတွေ့ရဘဲ ကာဠိအမျိုးသမီးသည် သောတာပန်အရိယာ သာဝိကာထဲတွင် အကြီးဆုံး အစ်မကြီးသဖွယ် ဖြစ်လေသည်။</p> <h3>(၈) ရဟန်းယောက်ျား အရိယာများ</h3> <h3>၁။ အရှင်ကောဏ္ဍည</h3> <p>အရှင်ကောဏ္ဍညသည် ကပိလဝတ်ပြည်၏အနီး “ဒေါဏဝတ္ထုပုဏ္ဏားရွာသား ဗြဟ္မဏမျိုးဖြစ်၏။ အရှင်ကောဏ္ဍညမထေရ်မြတ်၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ဖြစ်၏-</p> <p>ကောဏ္ဍညသည် ဗေဒင်သုံးပုံတတ်ကျွမ်း၍ မဟာပုရိသ လက္ခဏာတော်ကျမ်း၌ တစ်ဖက်ကမ်းရောက် တတ်မြောက်၏။ ဘုရားအလောင်းတော်၏ မဟာပုရိသ လက္ခဏာတော်ကြီး အလုံးစုံတို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူပုံကို သေချာစွာ ကြည့်ရှု၍ “ဤ အလောင်းမင်းသားမှာ ဧကန်ပင် ဘုရားစစ်စစ် ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု တစ်ချောင်းသော လက်ညှိုးကို မြှောက်ချီ၍ ရဲရဲတောက် ဟောဆိုလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-607 <hr> ဘုရားလောင်း တောထွက် ရဟန်းပြုပြီ ဟူသော သတင်းကို ကြားသိရလေလျှင် ထိုယောက်ျားမြတ်နောက် အတူလိုက်၍ ရဟန်းပြုကြစို့ဟု ပြောကာ ကောဏ္ဍညပုဏ္ဏားသည် အခြားသော ပုဏ္ဏားတို့၏ သားလေးယောက်နှင့်အတူ ရဟန်းပြုလေ၏။ ဥရုဝေလတော၌ ပဉ္စဝဂ္ဂီငါးဦးတို့သည် မြတ်ဗုဒ္ဓလောင်းလျာအား ဘုရားဖြစ်တော့မည်ဟု မျှော်လင့်ချက်ကြီးဖြင့် ခြောက်နှစ်တာ ကာလပတ်လုံး အနီးထံပါး၌ အလုပ်အကျွေး ပြုနေကြကုန်၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓလောင်းလျာသည် ဘုရားဖြစ်တော်မူပြီးနောက် မိဂဒါဝုန်တောသို့ ကြွတော်မူကာ ပဉ္စဝဂ္ဂီငါးဦးတို့အား ဓမ္မစကြာတရားကို ဟောကြားတော်မူ၏။ အရှင်ကောဏ္ဍညနှင့် မဟာဗြဟ္မာပေါင်း တစ်ဆယ့်ရှစ်ကုဋေတို့ သောတာပတ္တိ ဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် “အညာသိ ဝတ ဘော ကောဏ္ဍညော၊ အညာသိ ဝတ ဘော ကောဏ္ဍညော - အို-- ကောဏ္ဍညသည် သစ္စာလေးပါးတရားကို ထိုးထွင်း၍ သိမြင်လေပြီတကား၊ အို---- ကောဏ္ဍညသည် သစ္စာလေးပါးတရားကို ထိုးထွင်း၍ သိမြင်လေပြီတကား”ဟု ဥဒါန်းကျူးရင့်၍ အညာသိကောဏ္ဍညဟု အမည်တွင်စေလေသည်။</p> <p>အရှင်ကောဏ္ဍညသည် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃ ခုနှစ်၊ ဝါဆိုလပြည့်နေ့တွင် သောတာပန် အရိယာဖြစ်ပြီး ဝါဆိုလပြည့်ကျော် (၅)ရက်နေ့တွင် အနတ္တလက္ခဏသုတ္တန် ဒေသနာအဆုံး၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်၍ ရဟန္တာ ဖြစ်တော်မူလေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန် ကျောင်းတော်ဝယ် “ရဟန်းတို့- ညဉ့်အပိုင်း အခြားကို သိကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ရဟန်းတို့တွင် အညာသိ ကောဏ္ဍညသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး” ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <p>ရတ္တညူသည် ရဟန်းပြုချိန်မှ စ၍ ရှည်မြင့်စွာသော ညဉ့်အပိုင်းအခြားကို သိသောသူ ဖြစ်သည် (ရဟန်းသိက္ခာ ဝါဒအကြီးဆုံး ပုဂ္ဂိုလ် ဟူလို)။ အစောဆုံး သစ္စာလေးပါးတရားကို သိသူဟုလည်း ဆိုသေး၏။</p> <p>အရှင်ကောဏ္ဍညသည် အဂ္ဂသာဝကနှစ်ပါးအား ချမ်းသာစွာ နေနိုင်ရန်နှင့် မိမိ၏တူ အရှင်ပုဏ္ဏကို ဘုရား၏ အန္တေဝါသိက - အနီးနေတပည့် ဖြစ်စေပြီးလျှင် မိမိမှာ ဖလသမာပတ်ဖြင့် ချမ်းသာစွာ နေမှုကိုသာ အလေးဂရုပြု၍ မြတ်ဗုဒ္ဓကို<br> <br>စာမျက်နှာ-608 <hr> ခွင့်ပန်ကာ ဆဒ္ဒန်အိုင်အနီး မဏ္ဍာကိနီရေကန် ဆိပ်ကမ်းသို့ ကြွတော်မူလေ၏။ ဆင်အပေါင်းတို့၏ လုပ်ကျွေးမှုကို ခံယူကာ ဖလသမာပတ်ဖြင့် နေတော်မူ၏။</p> <p>မထေရ်မြတ်သည် ရံခါ ရံခါ နတ်သားတို့ ဗိမာန်သို့ ကြွ၍ နို့ဃနာဆွမ်းကို ခံယူလေ၏။ (၁၂)နှစ်ကြာသည့် တိုင်အောင် မဏ္ဍာကိနီ ရေကန်အနီး၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူ၏။ ပရိနိဗ္ဗာန် ပြုချိန်နီးမှ မြတ်ဗုဒ္ဓထံ ကြွရောက် ခွင့်ပန်၍ တန်ခိုးပြာဋိဟာ အမျိုးမျိုးကို ပြသကာ မဏ္ဍာကိနီရေကန်အနီးသို့ ပြန်ကာ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုတော်မူ၏။</p> <p>တေဇောဓာတ်လောင်ပြီးသောအခါ ရေစစ်နှင့်အပြည့်ရှိ မုလေးပန်းငုံအဆင်းရှိသည့် ဖြူဖွေးသော အရှင်မြတ်၏ ဓာတ်တော်များကို မြတ်စွာဘုရားသည် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတိုက် မုခ်အနီး မြေကြီး၌ လက်တော် ဆန့်တန်းစဉ်ခဏမှာပင် ငွေရေပွက်သဏ္ဍာန် စေတီတော် ပေါ်ထွက်လာပြီး ဗုဒ္ဓမြတ်စွာကိုယ်တော်၏ လက်တော်ဖြင့် ထိုစေတီတော်၌ အရှင်ကောဏ္ဍည၏ ဓာတ်တော်များကို ဌာပနာတော်မူလေသည်။</p> <h3>၂-၃။ အဂ္ဂသာဝကမထေရ်နှစ်ပါး</h3> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ရာဇဂြိုလ်ပြည်၏အနီး ဥပတိဿမည်သော ရွာ၌ ရူပသာရီအမည်ရှိသော ပုဏ္ဏေးမ၏ သားဖြစ်၏။ ဥပတိဿ အမည်တွင်လေ၏။</p> <p>အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်သည် ရာဇဂြိုလ်ပြည်၏အနီး ကောလိတရွာ၌ မောဂ္ဂလိ ပုဏ္ဏေးမ၏ သားဖြစ်၍ ကောလိတ အမည်တွင်၏။ ဥပတိဿနှင့် ကောလိတ တို့သည် ချစ်ခင်ရင်းနှီးကြသည့် သူငယ်ချင်းများ ဖြစ်ကြ၏။ အဂ္ဂသာဝကနှစ်ပါး တို့၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ ဖြစ်၏-</p> <p>တနေ့တွင် သူငယ်ချင်းနှစ်ဦးတို့သည် တောင်ထိပ်ပွဲသဘင်ကို သွားရောက် ကြည့်ရှု၏။ သူငယ်ချင်း နှစ်ဦးလုံးပင် “ဤပွဲသဘင်၌ ရှုချင်စဖွယ် အဘယ်မှာ ရှိအံ့နည်း၊ ဤယခု ပွဲကသောသူ ပွဲကြည့်သောသူ အားလုံးတို့သည်ပင် အနှစ်တစ်ရာသို့ မရောက်မီ ချုပ်ဆုံး ကွယ်ပျောက်ကြလိမ့်မည် ဧကန်သာတည်း။ ငါတို့သည် သံသရာမှ လွတ်မြောက်ရေးတစ်ခုခုကို ရအောင်ရှာမှ သင့်လျော်တော့မည်”။</p> <p>သံသရာမှ လွတ်မြောက်ရေးအတွက် ဆရာရှာပြီး ရဟန်းပြုမှ သင့်မည်ဟု နှီးနှောပြောဆို တိုင်ပင်လေ၏။ သိဉ္စည်းဆရာကြီး နှင့် တွေ့ကာ အခြံအရံ ငါးရာနှင့်အတူ ရဟန်းပြုကြ၏။ နှစ်ရက် သုံးရက်နှင့်ပင် ဆရာကြီး၏ အယူဝါဒအားလုံးကို တတ်မြောက်၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-609 <hr> ထို့ကြောင့် ဆရာကြီးအထံ၌ ငါတို့ရှာသော သံသရာမှ လွတ်မြောက်ရေးတရားကို အဘယ်နည်းနှင့်မျှ ရနိုင်မည်မဟုတ်၊ သို့သော် ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်းကြီးမှာတော့ ဆရာ တစ်ဆူဆူ ရှိပေလိမ့်မည်ဟု တိုင်ပင်ကြ၏။ ထိုအခါမှစ၍ ပညာရှိ ရဟန်း ပုဏ္ဏားတို့ ရှိရာသို့ ချဉ်းကပ်၍ သံသရာမှ လွတ်ရာတရားကိုရှာရာ ဇမ္ဗူဒိပ် တစ်ကျွန်းလုံးတွင် ဆရာတင်လောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မတွေ့သဖြင့် မိမိပရိဗိုဇ် အာရာမ်သို့ ပြန်၍ “ငါတို့နှစ်ဦးတွင် အမြိုက်တရားကို ရှေးဦးစွာ ရရှိသိမြင်သူသည် ကျန်တစ်ဦးအား ပြန်ပြောကြစတမ်း” ဟု ကတိကဝတ်ထားပြီး တစ်ဦးစီ သွားကြကုန်၏။</p> <p>ဥပတိဿသည် အရှင်အဿဇိရဟန္တာနှင့် ရာဇဂြိုဟ်တွင် တွေ့ပြီး “ယေ ဓမ္မာ ဟေတုပ္ပဘဝါ” စသော ဂါထာကို ကြားနာရ၍ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၏။ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်လေသည်။ ကောလိတပရိဗိုဇ်သည်လည်း ဥပတိဿ ထံမှ ထိုဂါထာကို တစ်ဆင့်ကြားနာရ၍ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်ပြန်လေ၏။</p> <p>ထို့နောက် သူငယ်ချင်းနှစ်ဦးတို့သည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာအထံတော်၌ တပည့်ပရိဗိုဇ် ပရိသတ်နှင့်တကွ ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းဖြစ်ကြလေသည်။ အဂ္ဂသာဝကပါရမီဉာဏ်သည် အလွန် ကြီးကျယ် မြင့်မြတ်သောကြောင့် အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်မှာ ရဟန်းဖြစ် ပြီးသည်မှ ခုနစ်ရက်မြောက်သော နေ့၌ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူ၏။ အရှင် သာရိပုတ္တရာမှာ ရဟန်းပြုပြီးနောက် ၁၅-ရက်ကြာမှ တပို့တွဲလပြည့်နေ့၌ ရဟန္တာ ဖြစ်တော်မူ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ “ရဟန်းတို့- ဉာဏ်ပညာကြီးကြ သည့် ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ရဟန်းတို့တွင် သာရိပုတ္တရာသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး” ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူလေသည်။ ရှင်မောဂ္ဂလာန် အားလည်း တန်ခိုးကြီးသောအရာ၌ ဧတဒဂ်ထား၏။ ထို့ပြင် ပါရမီတော်အလိုက် ရှင်သာရိပုတ္တရာအား မြတ်စွာဘုရား၏ လက်ယာတော်ရံ၊ ရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်အား လက်ဝဲတော်ရံ ထားတော်မူ၏။</p> <p>ဤမထေရ်မြတ်နှစ်ပါးတို့သည် (၄၄)ဝါ ကာလပတ်လုံး သတ္တလောက အကျိုးငှာ ကျင့်တော်မူကြ၏။ ထိုမထေရ်မြတ်တို့ ဟောကြားတော်မူအပ်သော တရားတော်တို့မှာ ပိဋကတ်တော်၌ များလှ၏။ အထူးအားဖြင့် ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ္ဂ ပါဠိတော်, မဟာနိဒ္ဒေသပါဠိတော်, စူဠနိဒ္ဒေသပါဠိတော်တို့မှာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဟောအပ်သော ဓမ္မရတနာတို့ပါတည်း။ ထေရဂါထာတို့သည် အရှင်နှစ်ပါး၏ တရားဟင်းလေးအိုးကြီးတို့ပါပေတည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-610 <hr> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် တရားစစ်သူကြီး အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ဗုဒ္ဓအား အာရုံပြု၍ မိမိနေသည့် အရပ်၌ အရဟတ္တဖလသမာပတ် ဝင်စား၏။ ထိုမှ ထသောအခါ ငါ၏ အာယုသင်္ခါရတို့သည် (၇)ရက်သာလျှင် ဖြစ်လိမ့်မည်ကို သိ၍ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံရန် အရပ်ဒေသကို စဉ်းစားပြန်၏။</p> <p>မယ်တော်ရူပသာရီပုဏ္ဏေးမ၏ ဥပနိဿယကို ဆင်ခြင်တော်မူပြီး “ငါ၏မယ်တော်သည် ငါ၏ တရားဒေသနာတော်ဖြင့် သစ္စာလေးပါး တရားကို သိမြင် ကျွတ်တမ်းဝင်လိမ့်မည်။ ငါသည် မယ်တော်ကို ကြောင့်ကြစိုက်မှု မပြုခဲ့ဘဲ လျစ်လျူမရှုသင့်။ မထေရ်မြတ်၌ သဒ္ဓါကြည်ညို ကြသော အမျိုးအိမ် (၈)သောင်း အရေအတွက် ရှိကုန်၏။ ထိုဒကာအချို့တို့က အရှင်မြတ်သည် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိမယ်တော်၏ အယူဝါဒမျှကိုပင် မပယ်ဖျောက်နိုင်ဟု ပြစ်တင်ကြလိမ့်မည်။ ထို့ကြောင့် မယ်တော်၏ အယူမှားကို ချေချွတ်ပယ်ဖျောက်လျက် ဖွားရာတိုက်ခန်း၌ပင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံပေအံ့ဟု ဆုံးဖြတ်၏။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် မိမိအာဝါသကို နောက်ဆုံးကြည့်တော်မူ၍ ဗုဒ္ဓ၏ ထံတော်သွားပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်စံရန် အာယုသင်္ခါရကို လွှတ်အပ်ပြီးပြီဟု လျှောက်ထား၏။ မြတ်စွာဘုရား - မဂဒတိုင်း နာလကရွာ တပည့်တော်၏ မွေးရာတိုက်ခန်း၌ တပည့်တော် ပရိနိဗ္ဗာန်စံပါမည်ဟု လျှောက်သော် “ချစ်သား သာရိပုတ္တရာ- ယခုအခါ သင်သည်ပင် မိမိပရိနိဗ္ဗာန်စံရာ ကာလကို သိပေ၏။ မိမိ၏ နောင်တော် ညီတော်တို့အတွက် တရားဟောဦးလော့” ဟု ခိုင်းလေ၏။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ မထေရ်မြတ်သည် ကောင်းကင်သို့ ထန်း (၇) ဆင့် ပမာဏတိုင်အောင် တက်ချီ သက်ချီပြု၍ တန်ခိုးပြာဋိဟာပြကာ တရားဟော၏။ မြတ်စွာဘုရား တပည့်တော်သည် အရှင်ဘုရား၏ ဤခြေတော်အစုံတို့ကို ဖူးမြော်နိုင်ရန် တစ်သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်းကြာအောင် ပါရမီဖြည့်အပ်ခဲ့ပါပြီ။ တပည့်တော်၏ နှလုံးသည် ယခုအခါ အထွတ်အထိပ်ရောက် အောင်မြင်ခဲ့ပါပြီ စသည်ဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံတော့မည့် အကြောင်း လျှောက်ကြားလေ၏။</p> <p>မြတ်ဗုဒ္ဓကလည်း အရှင်သာရိပုတ္တရာအား ယခုအခါ မိမိ သွားသင့်ရာ ကာလကို သိဖို့ရန်မှာ သင်ချစ်သား၏ အလိုအတိုင်း ဖြစ်ပေ၏ဟု မိန့်ကြားတော်မူ၏။ ထိုအခါ မဟာပထဝီမြေကြီးသည် ရေအဆုံးတိုင်အောင် ပြင်းစွာ တုန်လှုပ်လေ၏။ ကောင်းကင်၌လည်း သည်းထန်စွာ မိုးကြိုးထစ်ချုန်းလေ၏။ ပေါက္ခရဝဿမိုး ဖြိုးဖြိုးရွာသွန်းလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-611 <hr> အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ငိုကြွေးမည်တမ်းကြသော ဒါယကာ ဒါယိကာမ အပေါင်းတို့အား ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သင်္ခါရတို့မည်သည် ဤသို့ ဖြစ်လေ့ရှိကုန်၏။ ဖြစ်ပြီးလျှင် စုတိပြတ်ကြွေ သေခြင်းလျှင် အဆုံးရှိကုန်၏ဟု အပ္ပမာဒတရား လက်ကိုင်ထားကြဖို့ ဩဝါဒပေး ဆုံးမတော်မူ၏။</p> <p>ဇာတိရွာသို့ ကြွသွားရာတွင် ရွာတံခါး၌ တူတော်မောင် ဥပရေဝတနှင့် တွေ့၍ တူတော်မောင်အား မယ်တော်ကြီးထံ သွားစေ၍ နောက်ပါသံဃာ တို့အတွက် နေရာထိုင်ခင်းနှင့်တကွ မိမိမွေးဖွားရာ တိုက်ခန်းကို သန့်ရှင်းစွာ သုတ်သင်ပြင်ဆင်ထားဖို့ မှာကြားလွှတ်လိုက်၏။</p> <p>မထေရ်မြတ်ကြီးသည် မိမိဖွားရာ တိုက်ခန်းသို့ ရောက်ပြီး ကိုယ်ခန္ဓာမှာ ပြင်းထန်ကြမ်းတမ်းသော အနာရောဂါ ဖြစ်ပွားလေ၏။ မယ်တော်ကြီးမှာ သားတော်ကြီး၏ ဖြစ်အင်ကို မနှစ်သက်နိုင်ရှာဘဲ တိုက်ခန်းတံခါးဝကို မှီ၍ ရပ်တည်နေလေ၏။</p> <p>စတုမဟာရာဇ် နတ်မင်းကြီး ၄-ဦး၊ ထို့နောက် သိကြားမင်း၊ တဖန် မဟာဗြဟ္မာကြီး အသီးသီးတို့သည် အစဉ်အတိုင်း လာရောက်ကြပြီး အရှင်သာရိပုတ္တရာ အရှင်မြတ်အား သူနာပြုရန် လာရောက်ကြကြောင်း လျှောက်ထား ကြလေ၏။ အရှင်မြတ်ကလည်း သူနာပြုရဟန်း ရှိပြီးဖြစ်၍ ပြန်လွှတ်လေ၏။</p> <p>မယ်တော်ကြီးသည် သားတော်ကြီးထံ ရောက်လာပြီး “ချစ်သား - သင် ချစ်သားထံ ရှေးဦးစွာ ရောက်လာသူကား အဘယ်သူနည်း” ဟု မေးလျှောက်၏။ “ဒါယိကာမကြီး- ပထမ ရောက်လာသူကား စတုမဟာရာဇ် နတ်မင်းကြီးတို့ ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်တော်မူလျှင် မယ်တော်ကြီးက “ချစ်သား သင်ချစ်သားက စတုမဟာရာဇ် နတ်မင်းကြီးတို့ထက် သာလွန် မြင့်မြတ်သလော” ဟု မေး၏။</p> <p>မထေရ်မြတ်က “ဒါယိကာမကြီး- စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီးတို့မှာ သားတော်တို့၏ အာရာမ်စောင့်များနှင့် တူကြပါသည်။ သားတော်တို့၏ ဆရာ မြတ်စွာဘုရား ပဋိသန္ဓေတည်နေသော အချိန်မှ စ၍ သန်လျက်စွဲကိုင်ကြကာ စောင့်ရှောက်မှု ပြုခဲ့ကြပါသည်” ဟု မိန့်တော်မူလျှင် မယ်တော်ကြီးက “နတ်မင်းကြီးပြန်သွားသော အခါ လာရောက်သူကား အဘယ်သူနည်း” ဟု မေးပြန်၏။</p> <p>မထေရ်မြတ်က “သိကြားနတ်မင်း ဖြစ်သည်” ဟု မိန့်လေလျှင် မယ်တော်ကြီးသည် “သင်ချစ်သားက သိကြားနတ်မင်းထက်လည်း သာလွန် မြင့်မြတ်သလော” ဟု မေးလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-612 <hr> မထေရ်မြတ်က “သိကြားနတ်မင်းမှာ သပိတ် ပရိက္ခရာ ဘဏ္ဍာကိုင် သာမဏေ ငယ်ကလေးနှင့် တူပါသည်။ သားတော်တို့၏ ဆရာ မြတ်စွာဘုရား တရား ဟောကြားတော်မူပြီး၍ တာဝတိံသာ နတ်ပြည်မှ လူ့ပြည်သို့ သက်ဆင်း ကြွလာတော်မူသော အခါ သပိတ်သင်္ကန်းကို ယူဆောင်၍ သိကြား နတ်မင်း သက်ဆင်း လိုက်ခဲ့ပါသည်” ဟု မိန့်တော်မူလျှင် မယ်တော်ကြီးက “သိကြားနတ်မင်း ပြန်သွားပြီးနောက် ရောက်လာသူကား အဘယ်သူနည်း” ဟု မေးပြန်လေ၏။</p> <p>မထေရ်မြတ်က “ဒါယိကာမကြီး- ထိုနောက်ဆုံး ရောက်လာသူမှာ ဒါယိကာမကြီး၏ ဘုရားလည်းဖြစ်၊ ဆရာလည်းဖြစ်သည့် မဟာဗြဟ္မာကြီးဆိုသူဖြစ်သည်” ဟု မိန့်လေလျှင် “သင်ချစ်သားက ငါ၏ ဘုရားဖြစ်သူ မဟာဗြဟ္မာကြီးထက်လည်း သာလွန်မြင့်မြတ်သလော” ဟု မေးလေ၏။</p> <p>မထေရ်မြတ်က “ဟုတ်ပေတယ် ဒါယိကာမကြီး၊ ဤမဟာဗြဟ္မာကြီးတို့ မည်သည် ငါတို့ဆရာ မြတ်စွာဘုရား ဖွားမြင်တော်မူသော နေ့၌ တစ်ယောက်မက မဟာဗြဟ္မာကြီး လေးယောက်တို့လုံးကပင် အလောင်းတော် ယောက်ျားမြတ်ကို ရွှေဇာကွန်ရက်ဖြင့် ခံလင့်လာကြကုန်ပြီ” ဟု မိန့်ကြားလေ၏။</p> <p>ထိုအခါ မယ်တော်ကြီး၏ သန္တာန်မှာ “ယခုငါမြင်ရသော အာနုဘော်မှာ ငါ့သားတော်၏ အာနုဘော်သာ ဖြစ်၏။ ငါ့သား၏ ဆရာ မြတ်စွာဘုရား၏ အာနုဘော်တော်ကား ဘယ်လိုများ ဖြစ်လိမ့်မည်နည်း။ မမှန်းမဆနိုင်အောင် ရှိလေတော့၏တကား” ဟု ဆင်ခြင်လျှင်ပင် မယ်တော်ကြီး၏ တစ်ကိုယ်လုံး၌ ပီတိငါးမျိုးတို့ ပျံ့နှံလေတော့၏။ မထေရ်ကြီးက ငါ့မယ်တော်ကြီးအား တရားဟောရန် သင့်လျော်သော အခါဟု သိ၍ “ဒါယိကာမကြီး- ဘာကို စဉ်းစားနေသလဲ” ဟု မေးတော်မူလေ၏။</p> <p>မယ်တော်ကြီးက “ချစ်သား- ဤယခု ငါမြင်ရသော အာနုဘော်မှာ ငါ့သား တော်၏ အာနုဘော်သာ ဖြစ်သေး၏။ ငါ့သား၏ ဆရာ မြတ်စွာဘုရား၏ အာနုဘော်ကား ဘယ်လိုများဖြစ်လိမ့်မည်နည်း၊ မမှန်းမဆနိုင်အောင် ရှိတော့၏ တကား” ဟု ဤအကြောင်းအရာကို မယ်တော်ကြီး ကြံစည်ဆင်ခြင်၍ နေပါသည်ဟု လျှောက်ထားလေလျှင် “ဒါယိကာမကြီး - ငါတို့ဆရာ မြတ်စွာဘုရား ဖွားတော်မူသောအခါ, တောထွက်တော်မူသောအခါ, ဘုရားဖြစ်တော်မူသော အခါ ဓမ္မစကြာတရားဦး ဟောတော်မူသော အခါများ၌ စကြာဝဠာပေါင်း တိုက်တစ်သောင်း တုန်လှုပ်ခဲ့လေပြီ။ သီလဂုဏ်, သမာဓိဂုဏ်, ပညာဂုဏ်, ဝိမုတ္တိဂုဏ်, ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿန ကျေးဇူးဂုဏ်တော်အားဖြင့် ငါတို့ဆရာ မြတ်စွာ ဘုရားနှင့် တူသောသူ မည်သည် လောက၌ တစ်စုံတစ်ယောက်မျှ မရှိချေ။ ငါတို့<br> <br>စာမျက်နှာ-613 <hr> ဆရာ မြတ်စွာဘုရားသည် ဤအကြောင်း ဤအကြောင်းများကြောင့် အရဟံဂုဏ်ရှင် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်ရှင် ဖြစ်တော်မူ၏ စသဖြင့် မြတ်ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်နှင့်စပ်သော တရားတော်ကို ဟောကြားတော်မူ၏။ ဒေသနာအဆုံးတွင် မယ်တော်ကြီးသည် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်၍ သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>မယ်တော်ကြီးအား မွေးကျေးဇူးကို ဆပ်အပ်လေပြီးနောက် ရဟန်းအပေါင်းကို “ငါ့ရှင်တို့- (၄၄)ဝါပတ်လုံး ငါနှင့် အတူ လှည့်လည် သွားလာ နေထိုင်ကြရသော ငါ့ရှင်တို့ အဖို့ရာ ငါ့အပေါ်၌ မနှစ်သက်ဖွယ် ကာယကံမှု ဝစီကံမှုများရှိခဲ့လျှင် သည်းခံကြပါကုန်လော့” ဟု တောင်းပန်ပြောကြား၏။ ရဟန်းအပေါင်းကလည်း သည်းခံခွင့်လွှတ်ပြီး “အရှင်ဘုရားတို့ကသာ တပည့်တော်တို့အား သည်းခံတော်မူကြပါ” ဟု တောင်းပန်ကန်တော့၏။</p> <p>ထို့နောက် မထေရ်မြတ်သည် သမာပတ် (၉)ပါးကို ဝင်စားတော်မူ၏။ ထိုစတုတ္ထဈာန်မှ ထ၍ မဟာပထဝီမြေကြီးကို ပဲ့တင်ထပ်စေလျက် အနုပါဒိသေသ နိဗ္ဗာနဓာတ်ဖြင့် ခန္ဓပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံချုပ်ငြိမ်းတော် မူလေ၏။</p> <p>မယ်တော်ကြီးသည် သားတော်ကြီး၏ ခန္ဓာချုပ်ငြိမ်းမှုကို သိ၍ ငိုကြွေးပြီးလျှင် ရွှေတုံးရွှေစိုင်တို့ဖြင့် ရွှေပြာသာဒ် ငါးရာ၊ ရွှေမဏ္ဍပ် ငါးရာတို့ကို တည်ဆောက်စေ၏။ သိကြားမင်းကလည်း ဝိသကြုံနတ်သားအား ရွှေပြာသာဒ် ငါးရာနှင့် ရွှေမုခ်ဦး၊ တဲနန်းမဏ္ဍပ် ငါးရာတို့ကို ဖန်ဆင်းစေ၏။ ဤသို့လျှင် နှစ်ထောင်သော ပြာသာဒ်, မဏ္ဍပ်တို့ဖြင့် သာဓုကီဠနသဘင် ဆင်ယင်ကျင်းပ ကြကုန်၏။ အမြင့် (၉၉)တောင်ရှိ နံ့သာထင်းပုံပေါ်တွင် မထေရ်မြတ်၏ ဥတုဇရုပ်ကလာပ်ကို တင်၍ ဈာပနအမှု ပြုကြကုန်၏။</p> <p>ညီတော် အရှင်စုန္ဒမထေရ်သည် ဓာတ်တော်မြတ်ကို ရေစစ်နှင့်ထည့်ပြီး ငါ၏ နောင်တော်ကြီး ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူကြောင်းကို မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက်ထားအံ့ဟု ကြံ၍ ဓာတ်တော်ထည့်ထားသော ရေစစ်နှင့် မထေရ်မြတ်၏ သင်္ကန်းစသော ပရိက္ခရာတို့ကို ယူ၍ သာဝတ္ထိပြည်သို့ ခရီးဆက်ခဲ့၏။</p> <p>အရှင်စုန္ဒသည် မိမိဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ အရှင်အာနန္ဒာကို ချဉ်းကပ်၍ အရှင် အာနန္ဒာနှင့်အတူ မြတ်ဗုဒ္ဓထံသို့ ရောက်လေ၏။ အရှင်အာနန္ဒာက မြတ်စွာ ဘုရားကို “အရှင်ဘုရား အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူပါပြီ။ ဤသည်ကား အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ သပိတ်သင်္ကန်းပါတည်း။ ဤသည်ကား ဓာတ်တော်ထည့်ထားသော ရေစစ်ပါတည်း” ဟု လျှောက်ထားပြီးလျှင် ဓာတ်တော် ထည့်ထားသောရေစစ်ကို မြတ်စွာဘုရားရှင်လက်သို့ ဆက်ကပ်လေ၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဓာတ်တော်များကို ခံယူတော်မူပြီးလျှင် ရဟန်းတော်တို့အား<br> <br>စာမျက်နှာ-614 <hr> မထေရ်မြတ်နှင့်ပတ်သက်၍ “ချစ်သား ရဟန်းတို့ ယခုအခါ အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ခရုသင်း ပွတ်သစ်အတူ ဖြူစင်သော ဓာတ်တော်များ ထင်ရှားကျန်ခဲ့ပြီ။ ရဟန်းတို့- သာရိပုတ္တရာသည် တစ်သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်း ပါရမီဖြည့်ခဲ့၏။ တရားဓမ္မကိုလည်း ငါ့နောက်လိုက်ကာ လည်စေ-ဖြစ်စေ-ဟောမြွက်နိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၏။ ငါဘုရားမှ ထောက်သော် နှစ်ခုမြောက်သောနေရာကို ကောင်းစွာ ရရှိထားသူဖြစ်၏။ သာဝကသန္နိပါတကို လှလှကြီး ပြည့်စေသူဖြစ်၏။ ငါဘုရားက လွဲ၍ ဇာတိခေတ် စကြာဝဠာတိုက် တစ်သောင်း၌ ပညာအားဖြင့် အတူမရှိသူ ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသာရိပုတ္တရာသည် ကြီးသော, ကျယ်ပြန့်သော, ရွှင်သော, လျင်သော, ထက်သော, ကိလေသာကို ဖောက်ထွင်းနိုင်သော ပညာရှိသူဖြစ်၏။ အလိုနည်းသူ, ရောင့်ရဲလွယ်သူ, နီဝရဏတရားတို့မှ ဆိတ်သူ, လူတို့နှင့် ရောနှောခြင်းမှ ကင်းသူ, ထက်သန်သော- လုံ့လရှိသူ, အပြစ်ပြ၍ ဆုံးမတတ်သူ, မကောင်းမှုနှင့် မကောင်းမှု ပြုသောသူတို့ကို မျက်နှာမငဲ့ ကဲ့ရဲ့တတ်သူ ဖြစ်၏။</p> <p>သာရိပုတ္တရာသည် -<br> (က) ဘဝငါးရာတို့ ပတ်လုံး ကြီးစွာသောစည်းစိမ်တို့ကို ပယ်စွန့်၍ ရဟန်းပြုခဲ့သူ ဖြစ်၏။<br> (ခ) ငါဘုရားသာသနာ၌ မဟာပထဝီမြေကြီးတမျှ သည်းခံသောပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်၏။<br> (ဂ) ဦးချိုကျိုးသော နွားလားပမာ မာန်မာန နည်းလှစွာ၏။ ဒွန်းစဏ္ဍား သားနှင့်အတူ နှိမ့်ချသောစိတ်ရှိသူလည်း ဖြစ်ပေ၏။</p> <p>ဤသို့ မြတ်စွာဘုရားသည် ဂါထာငါးရာတို့ဖြင့် အရှင်သာရိပုတ္တရာ မထေရ်မြတ်၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ချီးကျူးဟောကြားတော်မူ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် မထေရ်မြတ်၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဟောကြားတော်မူသောအခါ အရှင်အာနန္ဒာမှာ တဖျပ်ဖျပ် တုန်လှုပ်လျက် ဆောက်တည်ရာ မရ ဖြစ်ပေါ်၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် အရှင်အာနန္ဒာအား သက်သာတော်မူစေ၍ အရှင်သာရိပုတ္တရာ၏ အမျိုးဓာတ်တော်များကို သာဝတ္ထိပြည်တွင် စေတီတည်ထားတော်မူလေ၏။</p> <h3>ရှင်မောဂ္ဂလာန်</h3> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ရာဇဂြိုလ်ပြည် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူစဉ် အရှင်မောဂ္ဂလာန်သည် ဣသိဂိလိတောင်ယံ ကာဠသိလာ မည်သော ကျောက်ဖျာ၌ သီတင်းသုံး နေထိုင်တော်မူ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-615 <hr> အရှင်မောဂ္ဂလာန်သည် တန်ခိုးအရာ၌ အထွတ်အထိပ်ရောက်တော်မူသော မထေရ်မြတ်ဖြစ်၍ နတ်ပြည်နှင့် ငရဲပြည်သို့ ဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူစဉ် နတ်ပြည်၌ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ တပည့်သာဝကတို့ ကြီးစွာသော စည်းစိမ်ခံစားရပုံ၊ ဥဿဒငရဲ၌ တိတ္ထိတို့၏တပည့်များ ကြီးစွာသော ဆင်းရဲဒုက္ခခံစားရပုံများကို ကိုယ်တော်တိုင်မြင်တော်မူခဲ့ကာ လူ့ပြည်သို့ ရောက်ရှိသောအခါ ထိုအကြောင်းကို လူအပေါင်းအား ဟောကြားတော်မူ၏။</p> <p>ထိုအခါ လူတို့သည် သာသနာတော်၌ ကြည်ညိုကြ၍ တိတ္ထိတို့အား ရှောင်ကြဉ်ကြလေကုန်၏။ မြတ်စွာဘုရားနှင့် တပည့် သာဝကတို့မှာ ကြီးစွာသော ပူဇော်သက္ကာရဖြစ်၍ တိတ္ထိတို့အဖို့ တနေ့တခြား ပူဇော်သက္ကာရမှ လျော့ပါးဆုတ်ယုတ်လာတော့၏။ ထို့ကြောင့် တိတ္ထိတို့သည် အရှင်မြတ်အား ရန်ငြိုးဖွဲ့ကာ သတ်စေကုန်အံ့ဟု တိုင်ပင်ညီညွတ်၍ သမဏဂုတ္တက ဓားပြဗိုလ်အား အသပြာတစ်ထောင်ပေး၍ ငှားကြလေကုန်၏။</p> <p>သမဏဂုတ္တက ဓားပြဗိုလ်သည် လူဆိုးဓားပြ အခြံအရံနှင့်တကွ ကာဠသိလာ ကျောက်ဖျာရှိရာအရပ်သို့ မထေရ်မြတ်ကို သတ်ရန် သွားလေ၏။ မထေရ် မြတ်သည် တန်ခိုးဖြင့် ကောင်းကင်ပျံတက်၍ တိမ်းရှောင်နေလေ၏။ ဤကဲ့သို့ ခြောက်ရက်တိုင်တိုင် တိမ်းရှောင်ခဲ့လေသည်။</p> <p>ခုနစ်ရက်မြောက်သော နေ့၌ကား မထေရ်မြတ်အား ရှေးက ပြုမှားခဲ့သော အပရာပရိယ အကုသိုလ်ကံသည် အကျိုးပေးခွင့် ရရှိလေသည်။</p> <p>မထေရ်မြတ်သည် နုစဉ်ဘဝက မယား၏ ကုန်းချောစကားကို ယုံ၍ မျက်မမြင် မိဘနှစ်ပါးကို သတ်ဖို့ရန် လှည်းဖြင့် တင်ဆောင်၍ တောသို့ ခေါ်ခဲ့ပြီး လူဆိုး ဓားပြဟန်ပြုလျက် ရိုက်နှက်လေ၏။ မိဘနှစ်ပါးသည် တကယ့်လူဆိုး ဓားပြတွေ ရိုက်နှက်သည် ထင်မှတ်၍ သားကိုပင် လွတ်ရာသို့ ပြေးဖို့ ငိုကြွေးလျက် ပြောလေ၏။</p> <p>သားဖြစ်သူသည် “ဪ -- ငါ့မိ ငါ့ဘတို့ကား ငါက ရိုက်နှက် ပုတ်ခတ်ပါလျက်လည်း ငါ့အတွက်သာ စိုးရိမ် ငိုကြွေးကြရှာ၏။ ငါကား မသင့်လျော်သောအမှုကို ပြုအပ်ခဲ့ပြီ” ဟု နောင်တ ပူပန်မှုဖြစ်ရကား လူဆိုး ဓားပြများ ပြေးသွားကြပြီဟု ဆိုလျက် မိခင် ဖခင်တို့ကို သက်သာရာ ရစေကာ အိမ်သို့ ပြန်၍ ခေါ်ဆောင်ခဲ့၏။</p> <p>အရှင်မောဂ္ဂလာန်မထေရ်မြတ်သည် မိမိပြုခဲ့သော အကုသိုလ်ကြောင့် ခုနစ်ကြိမ်မြောက်၌ တန်ခိုးဖြင့် ဖဲသွားမှု မပြုနိုင်တော့ချေ။</p> <p>သမဏဂုတ္တကနှင့်အဖွဲ့သည် မထေရ်မြတ်၏ အရိုးတို့ကို ဆန်ကျိုး ဆန်ကွဲမျှ ဖြစ်အောင် ထုနှက်ကြ၍ “သေပြီ” ဟု မှတ်ထင်ကာ ချုံပုတ်တစ်ခုပေါ်၌ ပစ်ချခဲ့၍ ဖဲသွားကြလေ၏။ မထေရ်မြတ် သတိရလာသောအခါ မိမိကိုယ်ကို တန်ခိုးဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-616 <hr> ပြန်လည်ဆောက်တည်ပြီး မြတ်စွာဘုရားအား ခွင့်ပန်ပြီးမှ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရန် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် မြတ်ဗုဒ္ဓထံသို့ သွားရောက်ပြီးလျှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုရန် ခွင့်ပန် လျှောက်ထား၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားက “ထိုသို့ဖြစ်လျှင် တရားဟောပြီးမှ သွားလော့၊ ယခုအခါ သင်ချစ်သားကဲ့သို့ တပည့်သာဝက နောက်တစ်ကြိမ် တွေ့မြင်နိုင်ခွင့် မရှိတော့ပြီ”ဟု မိန့်တော်မူ၏။ မထေရ်မြတ်သည် ကောင်းကင်ယံသို့ တက်ကာ တန်ခိုးပြာဋိဟာ အမျိုးမျိုးပြသပြီး တရားဓမ္မကိုလည်း ဟောကာ ကာဠသိလာ ကျောက်ဖျာရှိရာ တောအုပ်သို့ ကြွတော်မူ၍ ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံတော်မူ၏။</p> <p>နတ်ပြည် (၆)ထပ်လုံး အုတ်အုတ်ကျက်ကျက်ဖြစ်၍ နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် နံ့သာပန်း အထုံအခိုး စန္ဒကူးအမှုန့်တို့ကို လည်းကောင်း၊ အထူးထူးသော နံ့သာ ထင်းတို့ကိုလည်းကောင်း ယူဆောင်၍ စုပုံလိုက်သောအခါ စန္ဒကူး နတ်ထင်းပုံ တို့သည် (၉၉)တောင် အမြင့်ရှိလေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ကိုယ်တော်တိုင် ကြွချီ၍ မထေရ်မြတ်၏ ဥတုဇရုပ်ကလာပ်အနီး၌ ရပ်၍ စီမံကာ သင်္ဂြိုဟ်မှုကို ပြုစေတော်မူ၏။ သာဓုကီဠနသဘင်ဝယ် တစ်ယူဇနာမျှသော အရပ်၌ ပန်းမိုးများ ရွာချ၏။ နတ်၊ လူ၊ ဘီလူး၊ ရုက္ခနတ်၊ ဂန္ဓဗ္ဗနတ်များ၊ နဂါးများ၊ ဂဠုန်များ၊ ကိန္နရာများ၊ ထီးများ၊ ရွှေစာမရီ သားမြီးယပ်များ၊ တံခွန်လုံးများ၊ တံခွန်ပြားများ အကြား အကြား၌ တည်ရှိကြလျက် ဆင်ယင်ကျင်းပကြကုန်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် မထေရ်မြတ်၏ ဓာတ်တော်တို့ကို ယူဆောင်တော်မူ၍ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတိုက်၏ တံခါးမုခ်အနီး၌ ဓာတုစေတီ တည်ထားတော်မူ၏။ အရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ သာဓုကီဠနသဘင် ဈာပနကိစ္စတွင် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ကိုယ်တော်တိုင် ကြီးစွာသော မြတ်နိုးတနာမှု ပြုလေသည်။</p> <h3>၄။ အရှင်မဟာကဿပမထေရ်</h3> <p>မဂဓတိုင်း မဟာတိတ္ထပုဏ္ဏားရွာ ကပိလပုဏ္ဏား သေဋ္ဌေးကြီးနှင့် သေဋ္ဌေး ကတော်တို့မှ ပိပ္ပလိကို မွေးဖွား၏။ ပိပ္ပလိ၏ ဇနီးကြင်ရာမှာ ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ အမည်ရှိ၏။ အရှင်မဟာကဿပမထေရ်၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ ဖြစ်၏-</p> <p>ပိပ္ပလိကို မိဘနှစ်ပါးတို့သည် အရွယ်ရောက်ပြီးဖြစ်၍ အိမ်ထောင်ပြုရန် နားချကြ၏။ အမြဲ မပြတ် နားချ ပြောဖန်များသော အခါ ပိပ္ပလိသည် ရွှေစင်ရုပ်တု တစ်ခုကို သွန်းထုစေပြီး အဝတ်တန်ဆာရတနာများ ဆင်မြန်း၍<br> <br>စာမျက်နှာ-617 <hr> မိခင်ကြီးအား ပေးလေ၏။ “အို မိခင်-အကျွန်ုပ်သည် ဤရွှေစင်ရုပ်တုကဲ့သို့သော မိန်းမလှကို ရပါလျှင် အိမ်၌ နေမည်၊ မရလျှင် အိမ်ရာတည်ထောင် လူ့ဘောင်၌ နေလိမ့်မည် မဟုတ်ပါ”ဟု ပြော၏။</p> <p>မိခင်ကြီးသည် ပညာရှိပုဏ္ဏား ရှစ်ယောက်တို့အား ရွှေစင်ရုပ်ကို ပေး၍ မိန်းမမြတ် ချွေးမ အရှာခိုင်းရာ မဒ္ဒတိုင်း သာဂလမြို့တွင် တွေ့လေ၏။ ကောသိယဂေါတ္တပုဏ္ဏားသေဋ္ဌေးကြီး၏ သမီး ဘဒ္ဒါကာပိလာနီ ဖြစ်၏။</p> <p>ပုဏ္ဏား တို့သည် ရွှေစင်ရုပ်ကို ပေးအပ်ကာ ပိပ္ပလိ၏ မိခင်နှင့် ဖခင် ကပိလသေဋ္ဌေးထံ သတင်းပြန်ကြားကြကုန်၏။ ပိပ္ပလိနှင့် ဘဒ္ဒါကာပိလာနီတို့သည် မိမိတို့၏ ဆန္ဒ သဝဏ်လွှာများကို ပို့ဆက်ကြ၏။ သဝဏ်လွှာတွင် အခြား တစ်ယောက်ကို ရှာယူဖို့၊ ရဟန်းပြုပြီး တောထွက်မည့်သူ ဖြစ်၍ နောင်မှ နှလုံးမသာမယာ မဖြစ် စေချင် စသည်ဖြင့် အသီးသီး ရေးကြသော်လည်း စာပို့လုလင် ကျေးကျွန် တို့သည် လမ်းတွင် စွန့်ပစ်ပြီး နှစ်သက်သဘောတူညီဝမ်းမြောက်သည့် အဓိပ္ပါယ် ပါရှိသော သဝဏ်လွှာရေးသား၍ သတို့သား သတို့သမီးတို့ထံ ပို့ကြလေ၏။</p> <p>မိဘနှစ်ပါးနှင့် ကြားလူတို့၏ ဆောင်ရွက်မှုကြောင့် ထိမ်းမြားခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏။ သို့သော် သတို့သားသတို့သမီးတို့သည် မောင်နှမအရင်းကဲ့သို့ နေထိုင်ပြုမူကြ၏။ ပန်းကုံး နှစ်ကုံးကို အလယ်က ထား၍ ရာဂစိတ်ဖြစ်သူဘက်မှ ပန်းကုံးသည် ညှိုးစတမ်းဟု ကတိထားကာ အိပ်ကြ၏။ ပန်းကုံးတို့သည် မညှိုးနွမ်းကြချေ။</p> <p>သေဋ္ဌေးသားသည် မိဘနှစ်ပါးကွယ်လွန်သောအခါ စီးပွားရေးကို လုပ်ကိုင် ကြပ်မတ်စီမံလေ၏။ ပိပ္ပလိ၏ စည်းစိမ်ကား များပြားလှ၏။ တစ်နေ့တစ်နေ့လျှင် ကိုယ်ကို ပွတ်တိုက်၍ စွန့်ပစ်အပ်သော ရွှေမှုန့်သည်ပင် ခြောက်ပြည်သားခန့်ရှိ၏။ ယန္တရား တပ်ဆင်ထားသော တစ်ဖက်ဆည်ကန်များ၊ ၁၂ ယူဇနာကျယ်ဝန်းသော မြေယာများ၊ ဆင်တပ်၊ မြင်းတပ်၊ ရထားတပ်များ အများအပြားရှိ၏။</p> <p>တနေ့တွင် ပိပ္ပလိသည် လယ်ယာထွန်ယက်ရာသို့ သွားကြည့်စဉ် ကျီး ငှက် တို့က ထွန်ယက်ရာ မြေမှ တီကောင် စသော ပိုးမွှားများကို စားသောက် ဖျက်ဆီးကြသည်ကို မြင်၍ မေးမြန်းရာ ကျေးကျွန်များက “အရှင်သေဋ္ဌေးမင်း တို့အတွက် လယ်ထွန်ကြခြင်း ဖြစ်၍ ထိုမကောင်းမှု အကုသိုလ်ကံသည် အရှင်သေဋ္ဌေးမင်းတို့၏ အကုသိုလ်ကံဖြစ်ပါ၏”ဟု ဖြေကြားလျှင် ငါ့အဖို့ရာ ရွှေ ငွေ ဥစ္စာ မြေယာတို့သည် အဘယ်အကျိုးရှိပါအံ့နည်း၊ အကျိုးမရှိသည်သာ၊ ငါ၏ အလုံးစုံသော ဥစ္စာကို သေဋ္ဌေးကတော်အား အပ်နှင်း၍ တောထွက် ရဟန်းပြုတော့အံ့ဟု စဉ်းစားမိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-618 <hr> ဘဒ္ဒါကာပိလာနီလည်း နှမ်းများနေလှမ်းစဉ် ကျီးငှက်တို့သည် နှမ်းပိုး များကို စားကြကုန်၏။ “အမိတို့-ထိုသို့ ကျီးငှက်တို့ နှမ်းပိုးတို့ကို စားသောက် ကြသော မကောင်းမှုသည် အဘယ်သူ၏ မကောင်းမှု အကုသိုလ် ဖြစ်သနည်း” ဟု မေးရာ “အရှင်မတို့အတွက် လုပ်ဆောင်ရခြင်း ဖြစ်သောကြောင့် ထိုမကောင်းမှု အကုသိုလ်ကံသည် အရှင်မတို့၏ မကောင်းမှု အကုသိုလ်ကံ”ဟု ဖြေကြားလေလျှင် “အကယ်၍များ ဖြစ်ခဲ့သော် ငါသည် ဧကန်ပင် ဘဝပေါင်း အထောင်ဖြင့်လည်း သံသရာဝဋ်ဒုက္ခမှ ထွက်နိုင်တော့မည် မဟုတ်ချေ” ဟု စဉ်းစားပြီး အရှင့်သားအား အလုံးစုံသော စည်းစိမ်ကို အပ်၍ တောထွက် ရဟန်းပြုမည်ဟု ဆင်ခြင်မိ၏။ ဤကဲ့သို့ ပါရမီရှင်နှစ်ဦးတို့သည် အပြန်အလှန် ပြောဆိုတိုင်ပင်ကြပြီး ရဟန်းအသွင် ဝတ်ဆင်ကြလျက် တောထွက်ကြလေ၏။</p> <p>ပိပ္ပလိ မထေရ်မြတ်သည် ရှေ့မှ ကြွ၏။ ဘဒ္ဒါကာပိလာနီသည် နောက်မှ လိုက်၏။ တစ်ဦးတစ်ယောက်သောသူက ဤသို့ နေထိုင်ခြင်းသည် ရဟန်းတို့နှင့် မသင့်လျော်ဟု အကြံမှားမည်ဆိုက မှားနိုင်ချေ၏။ စိတ်ပြစ်မှားချေက အပါယ်သို့ ရောက်နိုင်လေရာ၏။ ထို့ကြောင့် ငါသည် ဘဒ္ဒါကာပိလာနီကို စွန့်ခွာ၍ သွားအံ့ဟု ကြံစည်၍ လမ်းနှစ်မွှာ၏ အလယ်တွင်ရပ်၍ ဘဒ္ဒါကာပိလာနီအား လက်ဝဲလမ်းမှ ဖဲသွားစေ၏။ ပိပ္ပလိမထေရ်သည် လက်ယာလမ်းဖြင့် ဖဲခဲ့၏။</p> <p>ထိုအခါတွင် မဟာပထဝီမြေကြီးသည် ပဲ့တင်သံမည်ဟီးလျက် တုန်လှုပ်၏။ မိုးကြိုး ထစ်ချုန်း၏။ စကြဝဠာတောင် မြင်းမိုရ်တောင်တို့သည် အထက်သို့ မြင့်၍ မြင့်၍ တက်လေ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်တွင် သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် မြေကြီးတုန်လှုပ်ခြင်းအကြောင်းကို ဆင်ခြင်ကြည့်သော် ပိပ္ပလိတို့၏ ဂုဏ် ကျေးဇူးကြောင့် တုန်လှုပ်သည်ကို သိတော်မူ၍ ချီးမြှောက်တော်မူရန် ကိုယ်တော် တစ်ပါးတည်းသာ ရာဇဂြိုလ်နှင့် နာလန္ဒမြို့၏အကြား ဗဟုပုတ္တပညောင်ပင်ရင်းသို့ ကြွတော်မူ၍ ထက်ဝယ်ဖွဲ့ခွေ ထိုင်နေတော်မူ၏။</p> <p>အရှင်မဟာကဿပ၏ သဒ္ဓါ တရား တိုးပွားစေရန် လက္ခဏာတော် ကြီးငယ်တို့ဖြင့် ပကတိဘုရား အသရေ တော်တို့ကို မဖုံးမကွယ်ဘဲ အတောင်ရှစ်ဆယ်အရပ်တိုင်အောင် ထွန်းပြောင် တောက်ပသည့် ဘုရားရောင်ခြည်တော်တို့ကို လွှတ်တော်မူကာ ထိုင်နေတော် မူ၏။ မြတ်စွာဘုရား၏ ရောင်ခြည်တော်ကြောင့် ဗဟုပုတ္တပညောင်ပင်ကြီးသည် ရွှေရောင်အဆင်း ဝါဝင်းထိန်ဝေ၍သာ နေလေတော့သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-619 <hr> အရှင်မဟာကဿပသည် မြတ်စွာဘုရားကို မြင်ရာအရပ်မှ စ၍ မိမိကိုယ်ကို ညွတ်လျက် အဝေး, မနီးမဝေး, အနီးအရပ်တို့မှ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာအား ရိုသေစွာ ရှိခိုးပြီးလျှင် “သတ္တာ မေ ဘန္တေ ဘဂဝါ၊ သာဝကောဟမသ္မိံ= မြတ်စွာဘုရား - ဘုန်းတော်ကြီးတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် အကျွန်ုပ်၏ဆရာ ဖြစ်တော်မူပါပေ၏။ အကျွန်ုပ်သည် တပည့်သာဝက ဖြစ်ပါ၏”ဟု သုံးကြိမ်တိုင် နှုတ်မြွက်၍ တပည့်အဖြစ်ကို ခံယူလေ၏။</p> <p>ဤကဲ့သို့ အရှင်မဟာကဿပ၏ ရိုသေမှုတို့သည် မြတ်ဗုဒ္ဓသာလျှင် အရိုအသေခံနိုင်ပေ၏။ မွေးညင်းတစ်ပင်မျှပင် မတုန်လှုပ်ချေ။ အကယ်၍ မဟာပထဝီမြေကြီးကို အရိုအသေပြုအံ့၊ ဆောင်ထားနိုင်ခြင်းငှာ မစွမ်းနိုင်ရာပေ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အရှင်မဟာကဿပအား အမွေပေးတော့အံ့ဟု မိန့်တော်မူပြီး--</p> <p>(၁) ကဿပ-သင်သည် သီတင်းသုံးဖော်ပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ ငါ့အား ထက်စွာ ဟိရီသြတ္တပ္ပတရားကို ရှေးရှုထင်သည် ဖြစ်လတ္တံ့ဟု ကျင့်ရမည်။</p> <p>(၂) ကဿပ-ဤသာသနာတော်၌ သင်သည် ကုသိုလ်နှင့်စပ်သော တရား အားလုံးကို နာအံ့၊ အရိုအသေပြုကာ နှလုံးသွင်း၍ စိတ်ဖြင့် ကောင်းစွာဆောင်၍ နားစိုက်လျက် တရားကို နာအံ့ဟု ကျင့်ရမည်။</p> <p>(၃) ကဿပ-သင်သည် သုခနှင့်တကွဖြစ်သော ကာယဂတာသတိသည် ငါ့အား မစွန့် လတ္တံ့ဟု ဤသို့ ကျင့်ရမည်ဟု အဆုံးအမ သြဝါဒကို ပေးတော်မူလေ၏။</p> <p>ဤအဆုံးအမ သြဝါဒသည် အရှင်မဟာကဿပအတွက် ရှင်ပြုခြင်း၊ ရဟန်း ခံခြင်း ဖြစ်၏။ ဤသာသနာတော်၌ အရှင်မဟာကဿပမထေရ် တစ်ပါးသာ ရတော်မူ၏။ ဤရဟန်းခံခြင်းမျိုးကို သြဝါဒပဋိဂ္ဂဟဏူပသမ္ပဒါဟု ခေါ်၏။</p> <p>အရှင်မဟာကဿပသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာကဲ့သို့ သုံးဆယ့်နှစ်ပါးသော မဟာ ပုရိသလက္ခဏာတော်တို့နှင့် ပြည့်စုံ၏။ လမ်းခရီးတွင် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာထိုင်တော်မူရန် အလွန်နူးညံ့သော ဒုကုဋ်သင်္ကန်းကို လေးခေါက်ပြုကာ “မြတ်စွာဘုရား ဤနေရာ၌ ထိုင်တော်မူပါ၊ ထိုသို့ မြတ်စွာဘုရား ထိုင်တော်မူခြင်းသည် အကျွန်ုပ် အဖို့ ရှည်မြင့်စွာသော ကာလပတ်လုံး စီးပွားချမ်းသာအလို့ငှာ ဖြစ်လေရာပါ၏” ဟု လျှောက်ထားလေ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် “ချစ်သား ကဿပ- သင်ချစ်သား၏ ဒုကုဋ်သင်္ကန်းကြီးသည် နူးညံ့လှစွာတကားဟု ချီးမွမ်းသည်ကို သိ၍ သင်္ကန်းချင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-620 <hr> လဲတော်မူ၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ သင်္ကန်းကို ဂုဏ်ကျေးဇူးနည်းပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဝတ်ရုံခြင်းငှာ မစွမ်းနိုင်၊ ပဋိပတ်အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံသူ ဇာတိပံ့သကူဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်များသာ ခံထိုက်ပေ၏။ ဤသို့ သင်္ကန်းချင်း လဲတော်မူခြင်းကြောင့် မဟာပထဝီမြေကြီးသည် ပြင်းစွာ တုန်လှုပ်လေ၏။</p> <p>အရှင်မဟာကဿပသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာထံမှ ဓုတင်အကျင့် ဆယ့်သုံးပါးတို့ကို ကောင်းစွာ ခံယူဆောက်တည်ပြီးလျှင် ရဟန်းတရား ပွားများအားထုတ်လေရာ ခုနှစ်ရက်မျှသာ ပုထုဇဉ်အဖြစ် တည်နေ၍ ရှစ်ရက်မြောက် အရုဏ်တက်သော အခါ၌ ပဋိသမ္ဘိဒါ ၄-ပါးတို့နှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်တော်မူ၏။</p> <p>ရဟန်းတို့-ကောင်းမြတ်သော ဓုတင်ပဋိပတ်အကျင့်မြတ်ကို ကိုယ်တိုင်လည်း ကျင့်သုံး၍ သူတစ်ပါးကိုလည်း ဟောကြားပြသ ဆိုဆုံးမကြသော ငါဘုရား၏ တပည့်သား ရဟန်းတို့တွင် မဟာကဿပမထေရ်သည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူ၏။</p> <h3>၅။ အရှင်ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇ</h3> <p>အရှင်ပိဏ္ဍောလသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သား ပုဏ္ဏားမျိုးဖြစ်၏။ ဘာရဒွါဇဟု အမည်တွင်၏။ ဘာရဒွါဇသည် ဗေဒင်သုံးပုံကို သင်ကြား တတ်မြောက်၍ ပုဏ္ဏား ငါးရာတို့အား လှည့်လည်ပို့ချလျက် ဆရာတစ်ဆူလုပ်ကာ နေလေ၏။ ရောက်လေရာ၌ အစာထမင်းကိုသာ တောင့်တမျှော်ခေါ်ကာ လှည့်လည် နေထိုင်တတ်သောကြောင့် ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇဟု ထင်ရှား၏။ ဘာရဒွါဇ၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ ဖြစ်၏-</p> <p>တနေ့သ၌ မြတ်စွာဘုရား ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သို့ ရောက်တော်မူ၍ တရားဟော ကြားရာ ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇပုဏ္ဏားသည် တရားနာယူ၍ သဒ္ဓါတရားဖြစ်ကာ ရှင်ရဟန်းပြုလေ၏။ မထေရ်သည် အလွန်ကြီးသော အိုးကင်းသပိတ်ကြီးကို ဆောင်လျက် ယာဂုကိုလည်း အပြည့်သောက်၏။ မုန့်တို့ကိုလည်း အပြည့် စားသုံးလေ၏။ ဆွမ်းကိုလည်း အပြည့်ဘုဉ်းပေးလေ၏။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းတို့က အစားကြီးကြောင်းကို မြတ်ဗုဒ္ဓအား ကြားလျှောက်ကြကုန်၏။</p> <p>မထေရ်မြတ်သည် သပိတ်ကို ခုတင်အောက် ထားရာ အသွင်း အထုတ် ပြုဖန် များလာသောအခါ အနားရေးများ ပြတ်ပြီး တစ်ခွက်ချက်ခန့်သာ ဆန့်သော သပိတ် ဖြစ်လာတော့သည်။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် သပိတ် အိတ်ကို ခွင့်ပြုလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-621 <hr> အရှင်ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇ မထေရ်သည် ဣန္ဒြိယဘာဝနာတရား ပွားများ ကြိုးကုတ် အားထုတ်တော်မူ၍ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိကာ ရဟန္တာဖြစ်တော် မူ၏။ မထေရ်မြတ်သည် ရဟန္တာဖြစ်သောအခါ သော့ကို ယူဆောင်၍ ကျောင်းတိုက်တစ်တိုက်မှ တစ်တိုက်သို့ သွား၍ “မဂ်တရား ဖိုလ်တရားတို့၌ သံသယရှိသော ရဟန်းတို့သည် အကျွန်ုပ်ကို မေးစေချင်ပါ၏”ဟု မရွံ့မကြောက် ခြင်္သေ့ဟောက်သကဲ့သို့ ရဲရဲတင်းတင်း ပြောကြား လှည့်လည်လေ၏။</p> <p>အရှင်မြတ်သည် တနေ့သ၌ ရာဇဂြိုလ်သေဋ္ဌေး၏ အတောင် ၆၀ မြင့်သော ကောင်းကင်၌ ချိတ်ဆွဲထားသော စန္ဒကူးသပိတ်ကို ယူဆောင်၍ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏လက်၌ ထားလေ၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် သိလျက် အဘယ်မှ ရသနည်းဟု မေးမြန်း၏။ မထေရ်မြတ်က ပြန်ကြားလျှောက်ထားသောအခါ “သင် ချစ်သားကား ဈာန် မဂ် ဖိုလ်တရားကို ပြသဘိ၏။ မပြုသင့်သည်ကို ပြုဘိ၏”ဟု ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချ ပြီးနောက် ချီးမွမ်းသင့်သောအရာ၌-</p> <p>ရဟန်းတို့-ဣန္ဒြေသုံးပါးကို ပွားများခြင်း၊ ကြိမ်ဖန်များစွာ လေ့လာခြင်း ကြောင့် ဘာရဒွါဇသည် “ငါ့မှာ ပဋိသန္ဓေနေရမှု ကုန်ပြီး အကျင့်မြတ်ကို ကျင့်သုံး ပြီးပြီ၊ ပြုဖွယ်ကိစ္စများကို ပြုပြီးပြီဟု ငါသိ၏” ဟူ၍ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြောကြား၏။ သဒ္ဓိန္ဒြေ၊ သမာဓိန္ဒြေ၊ ပညိန္ဒြေကို ပွားများခြင်း ကြိမ်ဖန်များစွာ လေ့လာ ခြင်းကြောင့် အထက်ပါအတိုင်း အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြောကြား၏။</p> <p>ဤဣန္ဒြေသုံးပါးတို့သည် ကုန်ခြင်းလျှင် အဆုံးရှိကုန်၏။ ပဋိသန္ဓေနေမှု၊ အိုမှု၊ သေမှု ကုန်ပြီဟု ကောင်းစွာသိသော ဘာရဒွါဇသည် အထက်ပါအတိုင်း အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြောကြား၏ဟု ချီးမွမ်းတော်မူပါသည်။</p> <p>မထေရ်မြတ်သည် ကောသမ္ဗီပြည့်ရှင် ဘုရင် ဥဒေနမင်းကို သရဏဂုံတည်သူ ဥပါသကာတစ်ယောက်ဖြစ်အောင် တရားဟောတော်မူခဲ့၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် မရွံ့မကြောက် ခြင်္သေ့ဟောက်သကဲ့သို့ ရဲရဲတောက်စကား ပြောကြားသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ရဟန်းတို့တွင် ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇ ရဟန်းသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမွမ်းတော်မူပါသည်။</p> <h3>၆။ အရှင်အာနန္ဒာ</h3> <p>အရှင်အာနန္ဒာသည် ကပိလဝတ်နေပြည်တော်တွင် အမိတောဒနသာကီဝင် မင်း၏ သားဖြစ်လေသည်။ ဆွေမျိုးအားလုံးတို့ကို နှစ်သက်အောင် ပြုတတ် သောကြောင့် အာနန္ဒာအမည်တွင်လေ၏။ အရှင်အာနန္ဒာ၏ ထူးခြားသော ကြည်ညိုဖွယ်ရာ ဂုဏ်ရည်များမှာ ဤသို့ ဖြစ်၏-<br> <br>စာမျက်နှာ-622 <hr> အာနန္ဒာသည် မြတ်စွာဘုရား ကပိလဝတ်မှ ပြန်ကြွသွားသောအခါ ဘုရား၏ အခြံအရံဖြစ်ရန်အတွက် ဘဒ္ဒိယမင်းသား စသည်တို့နှင့်အတူ တောထွက်ခဲ့၍ အနုပိယမြို့၏အနီး အနုပိယမည်သော သရက်ဥယျာဉ်ဝယ် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားရှင် အထံတော်၌ ရှင်ရဟန်းပြုလေသည်။ အရှင်အာနန္ဒာသည် “ပုဏ္ဏမန္တာဏိပုတ္တ အရှင်၏ ပပဉ္စတရားကြေးမုံ ဥပမာတရားကို ကြားနာရသောကြောင့် ငါသည် သစ္စာ ၄-ပါးတရားကို သိရ၏၊ သောတာပန်အရိယာဖြစ်၏”ဟု မိန့်ဆို၏။</p> <p>ရှင်အာနန္ဒာကား ဗုဒ္ဓမြတ်စွာအား ပြုစုလုပ်ကျွေးခွင့်ရရန် မတောင်း၊ ဆိတ်ဆိတ် သာနေလသည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓက “အာနန္ဒာသည် သူတပါး တိုက်တွန်းမှ ပြုစုမည့်သူ မဟုတ်၊ မိမိအလိုလို အသိဖြင့်ပင် ငါဘုရားကို ပြုစု လုပ်ကျွေးလိမ့်မည်”ဟု မိန့်တော်မူမှ ပယ်လေးတန်, ခံလေးပါးဆုကို တောင်းခံတော်မူ၏။</p> <p>ပယ်လေးတန်ဟူသည်မှာ-</p> <p>(၁) “မြတ်စွာဘုရား- ရှင်တော်ဘုရားသည် တပည့်တော်အား အကယ်၍ ကိုယ်တော်မြတ် ရအပ်သည့် ကောင်းမြတ်သော သင်္ကန်းကို မပေးစွန့်ဘူးဆိုလျှင်၊</p> <p>(၂) ကောင်းမြတ်သော ဆွမ်းကို မပေးစွန့်ဘူး ဆိုလျှင်၊</p> <p>(၃) ကိုယ်တော်မြတ်နှင့်အတူ ဂန္ဓကုဋီတစ်တိုယ်တည်း၌ အတူအကွ နေထိုင်ခွင့်မပေးဘူးဆိုလျှင်၊</p> <p>(၄) ကိုယ်တော်မြတ်အား ဒါယကာ ဒါယိကာမ တို့က ပင့်ဖိတ်ရာသို့ တပည့်တော်ကို ခေါ်ဆောင်၍ ကြွတော်မမူဘူးဆိုလျှင် ဤလျှောက်ဆိုရာပါ ဆုလေးပါးကို သနား ချီးမြှောက်တော်မူပါလျှင် တပည့် တော်သည် ရှင်တော်ဘုရားကို ပြုစု လုပ်ကျွေးပါရစေဘုရား”ဟု လျှောက်ထား လေသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားက အဘယ်အပြစ်ကို မြင်၍ လျှောက်ထားသနည်းဟု မေးတော် မူသော် မြတ်စွာဘုရား-ဤဝတ္ထုလေးပါးတို့ကို အကယ်၍ ရယူခဲ့လျှင် “အရှင် အာနန္ဒာသည် ဆွမ်းကောင်းကိုလည်း ဘုန်းပေးရ၏၊ သင်္ကန်းကောင်းကိုလည်း ဝတ်ရုံရ၏၊ မြတ်စွာဘုရားနှင့်လည်း အတူအကွနေရ၏။ ပင့်ဖိတ်ရာသို့လည်း အတူ လိုက်ပါရ၏။ ဤသို့လာဘ်ကြီးလေးပါးကို ရသည်ဖြစ်၍ ပြုစုလုပ်ကျွေးသည်မှာ ဝန်လေးဖွယ် မရှိသည်သာတည်း”ဟု ရှုတ်ချပြောကြားသူများ ပေါ်ပေါက်လာမည့် အဖြစ်ကို မြင်၍ တောင်းခံခြင်းဖြစ်သည်ဟု လျှောက်ထားတော်မူ၏။</p> <p>ခံလေးပါးဟူသည်မှာ-</p> <p>(၁) “မြတ်စွာဘုရား- ရှင်တော်ဘုရားသည် အကယ်၍ တပည့်တော်ပင့်လျှောက်အပ်သည့် ဖိတ်ကြားရာ အရပ်သို့ လိုက်ပါကြွရောက် ချီးမြှောက်တော်မူမည်ဆိုလျှင်၊</p> <p>(၂) အကယ်၍ တပည့်တော်သည် တိုင်းတပါး တိုက်နယ်တပါးမှ ဘုရားဖူးရောက်လာသော ပရိသတ်ကို လာရောက်သော</p> <p>စာမျက်နှာ-623 <hr> ခဏမှာပင် ဘုရားရှင်ကို ဖူးမြင်စေနိုင်ခွင့် ပေးမည်ဆိုလျှင်၊</p> <p>(၃) တပည့်တော်၏ သန္တာန်ဝယ် တရားနှင့်စပ်၍ ယုံမှားသံသယဖြစ်သော ခဏမှာပင် ရှင်တော်ဘုရား ထံသို့ ကပ်ရောက်မေးလျှောက်နိုင်ခွင့်ကို ရမည်ဆိုလျှင်၊</p> <p>(၄) ထိုမှ တပါး မြတ်စွာဘုရားသည် တပည့်တော်၏ မျက်ကွယ်ဝယ် ဟောကြားတော်မူအပ်သော တရားတော်ကို တဖန် ပြန်ရောက်လာလျှင် တပည့်တော်အား သနားသဖြင့် ဟောကြားတော်မူမည်ဆိုလျှင်- ဤလျှောက်ဆိုရာပါ ဆုလေးပါးကို သနား ချီးမြှောက်တော်မူပါလျှင် တပည့်တော်သည် ရှင်တော်ဘုရားကို ပြုစုလုပ်ကျွေး ပါရစေဘုရား”ဟု လျှောက်ထားလေသည်။</p> <p>အဘယ်ကြောင့် အရှင်အာနန္ဒာသည် ပြုစုလုပ်ကျွေးဘိသနည်း၊ မြတ်စွာ ဘုရားသည် ထိုအရှင်အာနန္ဒာအား ဤမျှလောက်သော ချီးမြှင့်မှုကိုပင် ပြုတော်မမူချေဟု ကဲ့ရဲ့သူများ ထင်ရှားပေါ်ပေါက်ပါလိမ့်မည်။ ထို့ကြောင့် လျှောက်ထားပါ ကဲ့ရဲ့မှုများ မပေါ်စေရန် ရှေးဆုသုံးပါးကို လိုလားတောင့်တ ပါသည်။</p> <p>ထို့ပြင်လည်း ရှင်တော်ဘုရား၏ မျက်ကွယ်၌ တပည့်တော်ကို “ငါ့ရှင် အာနန္ဒာ-ဤဂါထာ၊ သုတ္တန်၊ ဇာတ်ကို မြတ်စွာဘုရားသည် အဘယ် အရပ်၌ ဟောကြားတော်မူပါသနည်း”ဟု မေးမြန်းကြပါလိမ့်မည်။ တပည့်တော်သည် အကယ်၍ ထိုအမေးကို အပြည့်အစုံ မဖြေနိုင်ပါလျှင် “ငါ့ရှင်-သင်သည် ဤမျှလောက်ပင်မသိချေ။ အဘယ်ကြောင့် သင်သည် အရိပ်ပမာ မြတ်စွာဘုရား ကို မစွန့်ဘဲ ကာလရှည်ကြာစွာ လိုက်ပါပြုစုနေဘိသနည်း”ဟု အပြစ်တင်စကား ပြောကြားသူများ ပေါ်ပေါက်လာပါလိမ့်မည်။ ထို့ကြောင့် တပည့်တော်၏ မျက်ကွယ်၌ ဟောကြားအပ်သည့် တရားကိုလည်း တဖန်ပြန်၍ ဟောကြား တော်မူခြင်း စတုတ္ထဆုကို လိုလားတောင့်တပါသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် အရှင်အာနန္ဒာမထေရ်မြတ် တောင်းခံအပ်သည့် ပယ်လေးတန်+ခံလေးပါး ဤဆုရှစ်ပါးတို့ကို ပေးတော်မူလေ၏။ ဤသို့လျှင် အရှင်အာနန္ဒာသည် ပယ်လေးတန်+ခံလေးပါး ဤဆုရှစ်ပါး တို့ကို ယူ၍ အမြဲအလုပ်အကျွေး ဖြစ်တော်မူ၏။ ထိုရာထူးအတွက် ကမ္ဘာတစ်သိန်း ကာလပတ်လုံး ပါရမီ ဖြည့်ဆည်းပူးခဲ့ရ၏။</p> <p>မထေရ်မြတ်သည် ထိုနေ့မှ စ၍ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာအား ရေပူရေချမ်း ကမ်းခြင်း၊ ခြေဆုပ်လက်နယ် ပြုခြင်း၊ ရေချိုးတော်မူသောအခါ ကြေးတွန်းပေးခြင်း၊ ဂန္ဓကုဋီကို တံမြတ်လှည်းခြင်း၊ အစရှိသော ကိစ္စကြီးငယ်တို့ကို ပြုစုလုပ်ကျွေးလျက် အနီးအပါး၌ နေလေ့ရှိ၏။ ညချမ်းအချိန်ရောက်သောအခါ၌ ဆီမီးတိုင် ကိုင်စွဲကာ ဂန္ဓကုဋီ ပရိဝှဏ်ကို ကိုးပတ် လှည့်တော်မူလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-624 <hr> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ကိန်းအောင်းမွေ့လျော်စဉ် “ရဟန်းတို့- အကြားအမြင်များခြင်းရှိကြသော၊ ငါဘုရား၏ တရားစကားကို ကြာမြင့်စွာ ဆောင်နိုင်သည့် သတိရှိကြသော၊ ငါဘုရားဟောအပ်သည့်အတိုင်း ပုဒ်တို့ကို သိစွမ်းနိုင်သည့် အသိပညာရှိကြသော၊ ငါဘုရား၏ တရားစကားတော်ကို သင်ခြင်း၊ ဆောင်ခြင်း၊ သရဇ္ဈာယ်ခြင်းနှင့် ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်း လုံ့လဝီရိယရှိကြသော ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ရဟန်းတို့တွင် အရှင်အာနန္ဒာသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး”ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <h3>၇။ အရှင်အနုရုဒ္ဓါမထေရ်</h3> <p>အနုရုဒ္ဓါမထေရ်သည် ကပိလဝတ်ပြည်၌ သုက္ကောဒနမင်း၏ သားဖြစ်သည်။ သူ၏ နောင်တော်မှာ မဟာနာမဖြစ်ပါသည်။ မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ကပိလဝတ်နေပြည် အနုပိယတော၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အနုရုဒ္ဓါသည် ဘဒ္ဒိယ၊ အာနန္ဒာစသော အပေါင်းအဖော်များနှင့်အတူ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာထံတော်တွင် ရဟန်းပြုကြလေသည်။</p> <p>ထိုရဟန်းခုနစ်ပါးတို့တွင် အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ကို ရတော် မူလေသည်။ ထိုဉာဏ်သည် စကြဝဠာတိုက်ပေါင်း တစ်ထောင်ကို ရှုမြင်ခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်လေသည်။</p> <p>တနေ့တွင် အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ရှင်သာရိပုတ္တရာမထေရ်မြတ်ထံသို့ ချဉ်းကပ် ပြီးလျှင် မထေရ်မြတ်အား “တပည့်တော်သည် လူတို့၏ မျက်စိအမြင်ကို လွန်သော နတ်မျက်စိနှင့် တူသော မျက်စိ (ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်) ဖြင့် တစ်ထောင်သော လောကဓာတ်ကို မြင်နိုင်ပါ၏။ လုံ့လကို မတွန့် မဆုတ် အားထုတ်ပါ၏။ မမေ့ မလျော့သော သတိလည်း ထင်ပါ၏။ ပင်ပန်းမှု မရှိ၊ ပူပန်မှု ငြိမ်း၏။ တခုတည်းသော အာရုံ၌ စိတ်သည် ကောင်းစွာတည်ကြည်၏။ သို့ဖြစ်သော်လည်း အာသဝေါတရား မကင်းသေးပါ”ဟူ၍ လျှောက်ထား၏။</p> <p>ထိုအခါ မထေရ်မြတ်က “ငါ့ရှင်အနုရုဒ္ဓါ- သင်သည် ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ဖြင့် တစ်ထောင်သော လောကဓာတ်ကို မြင်နိုင်သည်ဟု အကြံဖြစ်ခြင်းသည် သင့်သန္တာန်ဝယ် မာနဖြစ်၍ နေ၏၊ တဖန် “ငါသည် လုံ့လကို မတွန့်မဆုတ် အားထုတ်ပါ၏။ မမေ့မလျော့သော သတိလည်းထင်ပါ၏။ ပင်ပန်းမှုမရှိ၊ ပူပန်မှုငြိမ်း သော ကိုယ်လည်း ရှိ၏၊ တစ်ခုတည်းသော အာရုံ၌ စိတ်သည် ကောင်းစွာတည် ကြည်၏”ဟု ဤသို့ အကြံဖြစ်ခြင်းသည် သင့်သန္တာန်ဝယ် စိတ်ပျံ့လွင့်မှု (ဥဒ္ဓစ္စ) ဖြစ်၍ နေ၏။</p> <p>ထို့နောက် “သို့ဖြစ်သော်လည်း တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မစွဲလမ်းမူ၍ အာသဝေါတရားတို့မှ မကင်းသေးပါ” ဟု ဤသို့ အကြံဖြစ်ခြင်းသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-625 <hr> သင့်သန္တာန်ဝယ် တွေးတောမှု သံသယ (ကုက္ကုစ္စ) ဖြစ်၍ နေ၏။ ငါ့ရှင် အနုရုဒ္ဓါ-သင့်အား တိုက်တွန်းစကား ပြောကြားလိုသည်မှာ သင့်သန္တာန်၌ ဖြစ်ပွားနေသော ဤမာန, ဥဒ္ဓစ္စ, ကုက္ကုစ္စ တရားသုံးပါးတို့ကို ပယ်စွန့်ကာ နှလုံးမသွင်းမူ၍ အမြိုက် (နိဗ္ဗာန်) ဓာတ်သို့ မိမိစိတ်ကို ပို့စေချင်ပါသည်” ဟု ကမ္မဋ္ဌာန်းတရား ဟောကြားတော်မူလေ၏။</p> <p>အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် မထေရ်မြတ်၏ ကမ္မဋ္ဌာန်းတရားကို ခံယူပြီးနောက် စေတိယတိုင်း အရှေ့ဝါးတောအရပ်သို့ ကြွရောက် သီတင်းသုံးတော်မူပြီး ရဟန်းတရားကို မအိပ်မနေ စင်္ကြံကြွ၍ အားထုတ်တော်မူ၏။ ထိုအခါ အရှင်မြတ်သန္တာန်ဝယ် ယောက်ျားမြတ်တို့၏ အကြံကြီးများ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ် လာလေသည်။</p> <p>(၁) ဤလောကုတ္တရာတရား ကိုးပါးသည် အလိုနည်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၏သန္တာန် မှာသာ ပြည့်စုံနိုင်၏။ အလိုကြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်၏သန္တာန်မှာ မပြည့်စုံနိုင်။</p> <p>(၂) ဤလောကုတ္တရာတရား ကိုးပါးသည် ရောင့်ရဲလွယ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်မှာသာ ပြည့်စုံနိုင်၏။ မရောင့်ရဲသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်မှာ မပြည့်စုံနိုင်။</p> <p>(၃) ဤလောကုတ္တရာတရား ကိုးပါးသည် ဆိတ်ငြိမ်မှုရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်မှာသာ ပြည့်စုံနိုင်၏။ အပေါင်းအဖော်၌ မွေ့လျော်သော ပုဂ္ဂိုလ်၏သန္တာန်မှာ မပြည့်စုံနိုင်။</p> <p>(၄) ဤလောကုတ္တရာတရား ကိုးပါးသည် ထက်သန်သော လုံ့လရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်မှာသာ ပြည့်စုံနိုင်၏။ ပျင်းရိသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်မှာ မပြည့်စုံနိုင်။</p> <p>(၅) ဤလောကုတ္တရာတရား ကိုးပါးသည် ထင်လင်းသော သတိရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်မှာသာ ပြည့်စုံနိုင်၏။ သတိလွတ်ကင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်၏သန္တာန်မှာ မပြည့်စုံနိုင်။</p> <p>(၆) ဤလောကုတ္တရာတရား ကိုးပါးသည် တည်ကြည်သော စိတ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၏သန္တာန်မှာသာ ပြည့်စုံနိုင်၏။ မတည်ကြည်သော စိတ်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်မှာ မပြည့်စုံနိုင်။</p> <p>(၇) ဤလောကုတ္တရာတရား ကိုးပါးသည် ပညာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၏သန္တာန် မှာသာ ပြည့်စုံနိုင်၏။ ပညာမဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်၏သန္တာန်မှာ မပြည့်စုံနိုင်။</p> <p>စာမျက်နှာ-626 <hr> အရှင်အနုရုဒ္ဓါမထေရ်မြတ်သည် အထက်ပါ မဟာပုရိသဝိတက်ကြီး ခုနစ်ပါး တို့ကို ကြံစည်စဉ်းစားပြီးနောက် ရှစ်ခုမြောက်သော မဟာပုရိသဝိတက်ကြီးကို ဆက်လက်၍ ကြံစည်ဆင်ခြင်ရန် ပင်ပန်းလျက် ရှိလေ၏။</p> <p>မှန်၏။ တပည့်သာဝက တို့အဖို့ရာ အလိုနည်းခြင်း အပိစ္ဆတာတရား, ရောင့်ရဲလွယ်ခြင်း သန္တုဋ္ဌိတရား, ကင်းဆိတ်ခြင်း ပဝိဝေကတရား, အားထုတ်ခြင်း ဝီရိယာရမ္ဘတရား, သတိထင်လင်းခြင်း ဥပဋ္ဌိတသတိတာတရား, တည်ကြည်ခြင်း သမာဓိတရား, ပိုင်းခြား၍ သိခြင်း ပညာတရား၊ ဤတရားများကို စဉ်းစားဆင်ခြင်ပြီးသောအခါ ထို့ထက် အထက်သို့ တက်၍ တရားတမျိုးဆင်ခြင်ရန် ဝန်လေးမြဲ ပင်ပန်းမြဲ ဓမ္မတာဖြစ်ပါသည်၊ ပညာတွင်သာ တရားဆုံး၍ နေမြဲ ဓမ္မတာ ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် မထေရ်မြတ်မှာ ပင်ပန်းလျက် ရှိလေသည်။</p> <p>ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ဘေသကဠာတောအုပ်၌ သီတင်းသုံးနေ တော်မူရင်းကပင် မထေရ်မြတ်သည် ရှစ်ခုမြောက် မဟာပုရိသဝိတက်ကြီး၌ ပင်ပန်းလျက် နေ၏ဟု သိတော်မူ၍ မထေရ်မြတ်၏ အလိုအကြံကို ဖြည့်စွက် ပေးရန် ကြံစည်လျက် တန်ခိုးတော်ဖြင့် တခဏတွင်းမှာပင် အရှေ့ ဝါးတောရှိ အရှင်အနုရုဒ္ဓါ၏ မျက်မှောက်သို့ ကြွရောက်တော်မူ၍-</p> <p>“အနုရုဒ္ဓါ . . . ကောင်းလေစွ. . . . ကောင်းလေစွ၊ သင်သည် ယောက်ျားမြတ်တို့၏ အကြံကို ကောင်းစွာသာလျှင် ကြံပေ၏။ အနုရုဒ္ဓါ. . . . ထိုသို့ဖြစ်လျှင် သင်သည် “ဤလောကုတ္တရာတရားကိုးပါးသည် သံသရာကို ချဲ့ထွင်တတ်သည့် (တဏှာ, မာန, ဒိဋ္ဌိတည်းဟူသော) ပပဉ္စတရားမှ လွတ်ကင်းရာနိဗ္ဗာန်၌ မွေ့လျော်နှစ်ခြိုက်ပျော်ပိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်မှာသာ ပြည့်စုံနိုင်၏။ ပပဉ္စတရား၌သာ မွေ့လျော်နှစ်ခြိုက် ပျော်ပိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်မှာ မပြည့်စုံနိုင်”ဟု လိုနေသည့် ရှစ်ခုမြောက် မဟာပုရိသဝိတက်ကြီးကို ဆက်လက်၍ ဆင်ခြင်လော့ဟု ဖြည့်စွက်ပေးတော်မူလေသည်။</p> <p>ဆက်လက်၍ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် မထေရ်မြတ်အား ဤမဟာပုရိသဝိတက် ရှစ်မျိုးကို ကြံစည်နေလျှင် လောကီပထမဈာန်၊ ဒုတိယဈာန်၊ တတိယဈာန်၊ စတုတ္ထဈာန်တို့ကို အလွယ်တကူ ရယူဝင်စားနိုင်၏။ ထိုသို့ ဝင်စားနေလျှင်-<br> (၁) စီဝရသန္တောသ = သင်္ကန်း၌ ရောင့်ရဲလွယ်ခြင်း၊<br> (၂) ပိဏ္ဍပါတသန္တောသ = ဆွမ်း၌ ရောင့်ရဲလွယ်ခြင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-627 <hr> (၃) သေနာသနသန္တောသ = ကျောင်းအိပ်ရာနေရာတို့၌ ရောင့်ရဲလွယ်ခြင်း၊</p> <p>(၄) ဘာဝနာရာမတာ = ဘာဝနာအလုပ်၌ မွေ့လျော်ပျော်ပိုက်ခြင်း- တည်းဟူသော အရိယဝံသပဋိပဒါလေးပါးကို အလွယ်နှင့် ရမည်ဟု ဟောကြားတော်မူလေ၏။</p> <p>ထို့နောက် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် မထေရ်မြတ်၏ အာဝါသသပ္ပါယကို ဆင်ခြင် တော်မူ၍ မထေရ်မြတ်အား ဤဝါးတောအရပ်၌ပင် ဝါကပ်နေရန် မိန့်တော် မူပြီး ပြန်ကြွတော်မူလေ၏။</p> <p>မထေရ်မြတ်သည် ထိုဝါးတော၌ ရဟန်းတရားကို ကြိုးစားအားထုတ်လေရာ မကြာမြင့်မီပင် ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်, ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်, အာသဝက္ခယဉာဏ် တည်းဟူ သော ဝိဇ္ဇာသုံးပါးနှင့် ပြည့်စုံ၍ အာသဝေါကုန်ခန်းကာ ရဟန္တာမထေရ်မြတ် ဖြစ်တော်မူလေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန် ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူစဉ် “ရဟန်းတို့ . ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဏ်ရှိသော ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ရဟန်းတို့တွင် အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး”ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှင့်တော်မူလေသည်။</p> <h3>၈။ အရှင်မဟာကစ္စည်းမထေရ်</h3> <p>အရှင်မဟာကစ္စည်းမထေရ် လောင်းလျာသည် ဥဇ္ဇေနီမြို့သား ပုရောဟိတ် ပုဏ္ဏား၏သား ဖြစ်လေသည်။ ရွှေရောင်အဆင်းဝါဝင်းသော ကိုယ်ရှိသောကြောင့် “ကဉ္စန” ဟု မိဘဆွေမျိုးတို့က မှည့်ခေါ်ကြလေ၏။ အရွယ်ရောက်သော် ဗေဒင်သုံးပုံကို တတ်မြောက်၍ ပုရောဟိတ်ရာထူးကို ရရှိလေသည်။ ထိုပုဏ္ဏားသည် အနွယ်၏ အစွမ်းအားဖြင့် “ကစ္စာန”ဟု အမည်တွင်လေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ပွင့်ထွန်းတော်မူသောအခါ ဥဇ္ဇေနီပြည့်ရှင် စဏ္ဍပဇ္ဇောတ မင်းသည် ကစ္စာနပုရောဟိတ်အား ခေါ်စေ၍ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားအား ပင့်ရန် အမိန့်ချမှတ်လေ၏။ ထိုအခါ ကစ္စာနပုရောဟိတ်သည် ရဟန်းပြုခွင့် ရပါမူ သွားရောက်ပင့်ပါမည်ဟု လျှောက်လေလျှင် စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်းသည် “အမောင် နှစ်သက်ရာကို ပြုပြီးလျှင် မြတ်စွာဘုရားကိုသာ ပင့်ဆောင်ခဲ့ပါလော့”ဟု ခွင့်ပြု မိန့်ကြားလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-628 <hr> ထိုအခါ ကစ္စာနပုရောဟိတ်သည် အဖော်ခုနစ်ယောက်ကို ခေါ်၍ မြတ်ဗုဒ္ဓ ထံတော်သို့ သွားရောက်လေသည်။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ကစ္စာနပုရောဟိတ်အား တရားဟောတော်မူ၏။ တရားဒေသနာ ဆုံးသောအခါ ကစ္စာနပုရောဟိတ်သည် အဖော်ခုနစ်ယောက်နှင့်အတူ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာ ဖြစ်လေ၏။</p> <p>ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် “ဧထ ဘိက္ခဝေါ-ရဟန်းတို့-လာကြ ကုန်လော့”ဟု ခေါ်တော်မူကာ လက်ယာလက်တော်ကို ဆန့်တန်းတော်မူလိုက် လေ၏။ ထိုခဏမှာပင် ဆံမုတ်ဆိတ်တို့ ကွယ်ပျောက်၍ ဣဒ္ဓိမယသပိတ်သင်္ကန်း တို့သည် ကိုယ်သို့ရောက်လာပြီး ဝါတော်ခြောက်ဆယ်ရှိသော မထေရ်ကြီးများ ကဲ့သို့ ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိကြလေသည်။</p> <p>အရှင်မဟာကစ္စည်းမထေရ်သည် ရဟန္တာဖြစ်ပြီးသော်လည်း ကြောင့်ကြမဲ့ နေတော်မမူဘဲ မြတ်စွာဘုရားရှင် ဥဇ္ဇေနီပြည်သို့ ကြွရောက်တော်မူရန် လမ်း ခရီး၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဖော်ညွှန်းသော ဂါထာများကို လျှောက်ထားလေ၏။ ထိုအခါ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် မထေရ်မြတ်၏ ဥဇ္ဇေနီသို့ လိုက်ပါရန် ပင့်ဖိတ်သည်ကို သိတော်မူ၍ အရှင်မဟာကစ္စည်းမထေရ်မြတ်ကို “ချစ်သား-သင်သာလျှင် ဥဇ္ဇေနီပြည်သို့ သွားလေလော့၊ သင်ချစ်သား သွားလျှင်လည်း စဏ္ဍပဇ္ဇောတ မင်းသည် ကြည်ညိုပေလိမ့်မည်”ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အရှင်မဟာကစ္စည်းမထေရ်မြတ်သည် မိမိနှင့်အတူ လိုက်ပါခဲ့ရသော ရဟန်း ခုနစ်ပါးတို့နှင့် ဥဇ္ဇေနီပြည်သို့ ကြွတော်မူလေ၏။ လမ်းခရီးတွင် အရှင်မဟာ ကစ္စည်းမထေရ်မြတ်တို့ ဆွမ်းခံဝင်ကြလေ၏။ ဆံပင်ကောင်း၍ ဥစ္စာစီးပွား ပျက်သော တချိန်က သေဋ္ဌေးသမီးသည် ရဟန်းခုနစ်ပါး ခြံရံလျက် ရွှေရောင် အဆင်းရှိသည့် ဗြဟ္မာနွယ်ဖွား ရဟန်းတစ်ပါး ဆွမ်းမပါဘဲ ဆေးမြဲတိုင်းသော သပိတ်ဖြင့်သာလျှင် ဆွမ်းခံကြွလာသော မထေရ်မြတ်တို့ကို ပင့်ဖိတ်ပြီး အိမ် တွင်း၌ ထိုင်စေလေ၏။</p> <p>ထို့နောက် မိမိအား တချိန်က ဆံပင်ရောင်းရန် ပြောဖူးသော သေဋ္ဌေးသမီးတစ်ဦးထံ မိမိ၏ဆံပင်ကို ဖြတ်၍ အထိန်းတော် ကြီးအား အရောင်းခိုင်းလေ၏။ အသပြာရှစ်ကျပ် ရခဲ့လေသည်။ စီးပွားပျက် သေဋ္ဌေးသမီးသည် မထေရ်မြတ်ရှစ်ပါးတို့အား တစ်ပါးလျှင် အသပြာ တစ်ကျပ်တန်ဆွမ်း ဆက်ကပ် လှူဒါန်းလေ၏။</p> <p>အရှင်မဟာကစ္စည်း မထေရ် မြတ်သည် ဆင်ခြင်ကြည့်ရှုတော်မူလတ်သော် သေဋ္ဌေးသမီး၏ အားကြီးသော ကောင်းမှုကို မြင်တော်မူ၍ “သေဋ္ဌေးသမီးသည် ယခုအခါ အဘယ်မှာနည်း”ဟု မေးတော်မူ၏။ အထိန်းတော်ကြီးက “အိမ်ခန်းထဲမှာပါ အရှင်ဘုရား” ဟု လျှောက်ထားလေလျှင်-<br> <br>စာမျက်နှာ-629 <hr> “ထိုဆွမ်းဒါယိကာမ သေဋ္ဌေးသမီးကို ခေါ်လိုက် ကြလော့”ဟု မိန့်တော်မူလေ၏။ ဆွမ်းဒါယိကာမ သေဋ္ဌေးသမီး ရောက်လာကာ မထေရ်မြတ်ကို ရှိခိုးလိုက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် ဆွမ်းဒါယိကာမ သေဋ္ဌေးသမီး၏ ဆံပင်များသည် မူလပကတိအတိုင်း ပြန်၍ ဖြစ်လာကြသည်။ ထို့နောက် မထေရ်တို့သည်လည်း ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်း၏ ကဉ္စနဝနမည်သော ဥယျာဉ်၌ ဆင်းသက်တော်မူကြလေကုန်၏။</p> <p>ဥယျာဉ်မှူးသည် အရှင်မဟာကစ္စည်း မထေရ်ကို မြင်ရလျှင် မင်းကြီးထံသို့ သွားရောက်၍ “အရှင်မင်းကြီး-ကစ္စာနပုရောဟိတ်သည် ယခုအခါ ရဟန်းပြု၍ ဥယျာဉ်တော်သို့ ကြွရောက်လာပါပြီ”ဟု လျှောက်ထားလေ၏။ စဏ္ဍပဇ္ဇောတ မင်းသည် ဥယျာဉ်တော်သို့ ကြွရောက်၍ အရှင်မဟာကစ္စည်း မထေရ်ကို ဤသို့ ကြားလျှောက်၏ “အရှင်ဘုရား- မြတ်စွာဘုရား အဘယ်မှာနည်း” ဟု လျှောက်လေ၏။</p> <p>ထိုအခါ မထေရ်မြတ်က “မြတ်သောမင်းကြီး-ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ကိုယ်တော်တိုင် ကြွတော်မမူသေးဘဲ ငါ့ကို လွှတ်လိုက်၏”ဟု မိန့်လေလျှင် စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်းသည် “အရှင်ဘုရားတို့ ယနေ့ဆွမ်းကို ဘယ်အရပ်၌ ရပါကုန် သနည်း” ဟု မေးလေလျှင် မထေရ်မြတ်သည် ဆွမ်းဒါယိကာမ သေဋ္ဌေးသမီး၏ ခဲယဉ်းစွာပြုအပ်သော ကောင်းမှုကုသိုလ်အကြောင်းကို အလုံးစုံ မိန့်တော် မူ၏။</p> <p>စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်းကြီးသည် အရှင်မဟာကစ္စည်း မထေရ်မြတ်အား နက်ဖြန် အတွက် ဆွမ်းအလှူ ပင့်ဖိတ်ပြီးလျှင် ရွှေနန်းတော်သို့ ပြန်ကြွကာ ဆွမ်း ဒါယိကာမ သေဋ္ဌေးသမီးကို မင်းအာဏာဖြင့် ခေါ်ယူ၍ မိဖုရားကြီးအရာ၌ မြှောက်စားလေ၏။ ဤ ဆွမ်းဒါယိကာမ သေဋ္ဌေးသမီး၏ ပထမဇောကုသိုလ် စေတနာသည် မျက်မှောက် ဘဝ၌ပင် ချမ်းသာသုခကို ခံစားရလေသည်။</p> <p>ထိုအချိန်မှစ၍ စဏ္ဍပဇ္ဇောတမင်းကြီးသည် မထေရ်မြတ်အား လာဘ်ပူဇော် သက္ကာရ ကြီးစွာ ပြု၏။ လူအပေါင်းတို့သည်လည်း မထေရ်မြတ်၏ ဆုံးမ ဩဝါဒကြောင့် မထေရ်မြတ်ထံတွင်ပင် ရဟန်းပြုကြလေ၏။ မထေရ်မြတ်သည် ဥဇ္ဇေနီပြည်သူပြည်သားများကို သာသနာတော်၌ သက်ဝင်ယုံကြည်စေ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန် ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူစဉ် “ရဟန်းတို့. . . . . အကျဉ်းဟောကြားထားသော တရားတော်၏ အနက်အဓိပ္ပါယ်ကို အကျယ်အားဖြင့် ဝေဖန် ခွဲခြား စိတ်ဖြာ ဟောကြားတတ်သော ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ရဟန်းတို့တွင် မဟာကစ္စာနရဟန်းသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးကို ချီးမြှောက်တော်မူလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-630 <hr> <h3>၉။ အရှင်သီဝလိမထေရ်</h3> <p>အရှင်သီဝလိသည် ကောလိယသာကီဝင်မင်းမျိုးဝယ် သုပ္ပဝါသာ သာကီဝင် မင်းသမီး၏ ဝမ်း၌ ပဋိသန္ဓေတည်လေ၏။ ထိုပဋိသန္ဓေတည်သော အချိန်မှ စ၍ မင်းသမီးထံသို့ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာတို့သည် ညဥ့် နံနက် ဆက်ကာ ဆက်ကာ ရာပေါင်းများစွာ ရောက်လာကြကုန်၏။</p> <p>တစ်နေ့သောအခါတွင် သုပ္ပဝါသာမင်းသမီး၏ ဘုန်းကံအစွမ်းကို သိရှိရန် ဆွေတော်မျိုးတော်တို့သည် မင်းသမီး၏ လက်ဖြင့် မျိုးစေ့ဟောင်းများကို ထိစေကြကုန်၏၊ ထိုမျိုးစေ့များကို ကြဲချသောအခါ မျိုးစေ့ တစ်စေ့ တစ်စေ့မှ အညှောက်ပေါင်း အရာအယောင်ပေါက်၍ ထွက်လာလေ၏။ မင်းပယ်တစ်ပယ် ကျယ်သော လယ်မြေတစ်ကွက်မှ လှည်းအစီးပေါင်း ငါးဆယ် ခြောက်ဆယ်တိုက် ကောက်စပါးများ ထွက်ရှိကြကုန်၏။</p> <p>စပါးကျီအတွင်း စပါးများ ဖြည့်သွင်းသောအခါ၌လည်း ဆွေတော်မျိုးတော် များက မင်းသမီး၏လက်ဖြင့် ကျီတံခါးကိုထိစေကြကုန်၏။ မင်းသမီး၏ ဘုန်းကံ ကြောင့် ကောက်စပါးများကို ထုတ်ယူသော်လည်း ယူသောနေရာတိုင်းသည် တစ်ဖန်ပြန်၍ ပြည့်လေ၏။ ထို့ပြင် ပြည့်သောထမင်းအိုးမှ ထမင်းကို ခူးကာ ရောက်လာသမျှသော လူအပေါင်းအား ပေးလှူကြသည်ရှိသော်လည်း မကုန် နိုင်ချေ။</p> <p>ရှင်သီဝလိသည် အမိဝမ်း၌ ခုနစ်နှစ်တိုင်အောင် ပဋိသန္ဓေနေရ၏။ ရင့်ကျက်လာသောအခါ မင်းသမီးသည် ကိုယ်ဝန်ကြောင့် မိန်းမောတွေဝေ ရခြင်း ဆင်းရဲကို ခုနစ်ရက်ကြာ ခံစားရ၏။ ထိုအခါ မင်းသမီးသည်-<br> (၁) ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ ဂုဏ်တော်နှင့်စပ်သော ကောင်းသောအကြံ၊<br> (၂) သံဃာတော်၏ ဂုဏ်တော်နှင့်စပ်သော ကောင်းသောအကြံ</p> <p>(၃) နိဗ္ဗာန်၏ သန္တိသုခ ဂုဏ်နှင့် စပ်သော ကောင်းသောအကြံ- တို့ကို အောက်မေ့၍ ကိုယ်ဝန်၏ ဆင်းရဲဒုက္ခကို အောင့်အည်း သည်းခံလေသည်။</p> <p>ထို့နောက် မင်းသမီးသည် မိမိ၏ ခင်ပွန်းကိုခေါ်၍ “အို.... အရှင့်သား ကြွပါ၊ အကျွန်ုပ်၏ ဖြစ်ရပ်ကို မြတ်ဗုဒ္ဓအား လျှောက်ထား၍ ဘုရားရှင်အား ပင့်ဖိတ်တော် မူခဲ့ပါ၊ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ မိန့်ကြားတော်မူလိုက်သည်များကိုလည်း မှတ်သား၍ အကျွန်ုပ်အား ပြောကြားတော် ပါ”ဟု ပြောဆို လွှတ်လိုက်လေ၏။ ကောလိယ မင်းသားသည် သုပ္ပဝါသာမင်းသမီး၏ အကြောင်းအရာ သတင်းစကားကို ဗုဒ္ဓ မြတ်စွာအား လျှောက်ထားလျှင် ဘုရားရှင်သည် “ကောလိယ-မင်းသမီး သုပ္ပဝါသာသည် ရောဂါ ပကတိချမ်းသာစေသတည်း၊ ရောဂါကင်းသော သားကို ဖွားစေသတည်း” မိန့်တော်မူလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-631 <hr> ထိုသို့ မိန့်တော်မူသည့်အတိုင်း သားကို ဖွားမြင်လေ၏။ ကောလိယသည် မင်းသမီးအား ဘုရားရှင်၏ မိန့်ကြားတော်မူလိုက်သော သတင်းစကားကို ပြန်ပြောလေ၏။ မင်းသမီးသည် “အရှင့်သား ပင့်ဖိတ်အပ်သော အသက်ရှင် ဆွမ်းသည် မင်္ဂလာဆွမ်းဖြစ်လိမ့်မည်၊ တဖန်ပြန်၍ ခုနစ်ရက်ပတ်လုံး ဆွမ်းဘုဉ်း ပေးတော်မူရန် မြတ်စွာဘုရားကို ပင့်လျှောက်ချေပါဦး”ဟု ပြောဆို၏။ ကောလိယသည် မင်းသမီး၏ ဆန္ဒကို ပြည့်စေ၍ ခုနစ်ရက်ပတ်လုံး မြတ်စွာဘုရား အမှူးရှိသော ရဟန်းသံဃာတော်များအား အကြီးအကျယ် လှူဒါန်းကြလေကုန်၏။</p> <p>သီဝလိဟူသော အမည်သည် ဆွေမျိုးမိဘတို့၏ စိတ်နှလုံးပူပန်မှုကို ငြိမ်းအေး စေသောကြောင့် မှည့်ခေါ်သောအမည် ဖြစ်ပေသည်။ သီဝလိသည် အမိဝမ်း၌ ခုနစ်နှစ်ကြာအောင် ကိန်းအောင်းနေရသဖြင့် ဖွားမြောက်လာသော အခါ ခုနစ်နှစ်သားအရွယ်တို့ ပြုနိုင်သောအရာတို့ကို ပြုစွမ်းနိုင်သူ ဖြစ်ပါသည်၊ ခုနစ်ရက်ပတ်လုံး အလှူဒါနပွဲကြီး၌ ရဟန်းသံဃာတော်များအား ရေစစ်ဖြင့် ရေကို စစ်၍ ဆက်ကပ်လှူဒါန်းလေ၏။</p> <p>တရားစစ်သူကြီး အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ခုနစ်ရက်မြောက်သောနေ့၌ သီဝလသူငယ်အား “သီဝလိ သင်သည် ဤသို့သဘောရှိသော ဒုက္ခအစုကို ခံစား ရခဲ့၍ ရှင်ရဟန်းပြုရန် မသင့်မလျော်ဘူးလော”ဟု မေးတော်မူ၏။ သီဝလိသည် မိဘထံမှ ခွင့်ရလျှင် ရဟန်းပြုလိုပါသည်ဟု လျှောက်လေ၏။ သုပ္ပဝါသာသည် သားနှင့် မထေရ်မြတ်ပြောဆိုနေသည်ကို မြင်၍ မထေရ်မြတ်ထံ ချဉ်းကပ်ကာ မေးလျှောက်လေ၏။</p> <p>ထိုအခါ မထေရ်မြတ်က “အမိဝမ်းထဲ၌ ခံစားခဲ့ရသော ဒုက္ခကို ပြောပြ၍ အသင်မိဘနှစ်ပါးတို့က ခွင့်ပြုလျှင် ရှင်ရဟန်းပြုပေးမည်”ဟု မိန့်ကြားလျှင် သုပ္ပဝါသာ မင်းသမီးသည် ခွင့်ပြုကြောင်း စကားကို လျှောက်ထားလေ၏။ ထိုအခါ မထေရ်မြတ်သည် သီဝလိကို ကျောင်းတော်သို့ ခေါ်ဆောင်၍ တစပဉ္စကကမ္မဋ္ဌာန်းကို ပေးပြီးလျှင် ရှင်ပြုပေး၏။ “သီဝလိ-သင့်အား အခြားဩဝါဒ ပေးရန်မလို၊ ခုနစ်နှစ်ပတ်လုံး မိမိ ခံစားခဲ့ရသော ဆင်းရဲဒုက္ခဒဏ်ကိုသာ ဆင်ခြင်ပါ”ဟု မိန့်တော်မူလေ၏။ သီဝလိသည် ပြုနိုင်သမျှသော တရားနှလုံးသွင်းခြင်း အမှုကို ဆင်ခြင်ပွားများ၏။</p> <p>ရှင်သီဝလိသည် ပထမဆံဖျားကို ရိတ်ချလိုက်သောခဏမှာပင် သောတာပတ္တိ ဖိုလ်၌ တည်လေ၏။ ဒုတိယဆံဝန်းကို ရိတ်ချလိုက်သောအခါ သကဒါဂါမိဖိုလ်၌ တည်၏။ တတိယဆံဝန်းကို ရိတ်ချလိုက်သောအခါ အနာဂါမိဖိုလ်၌ တည်၏။ အားလုံးသော ဆံဝန်းကို ရိတ်ချလိုက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် အရဟတ္တဖိုလ်၌ တည်လေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-632 <hr> ရှင်သီဝလိသည် ရှင်ရဟန်းပြုသောနေ့မှစ၍ ပစ္စည်းလေးပါးတို့ အလိုရှိတိုင်း ပေါများလေ၏။ ထိုသို့ လာဘ်ပေါများလာသောကြောင့် မိမိ၏ဘုန်းကို စုံစမ်းရန် မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ရဟန်းငါးရာတို့ကို အဖော်အဖြစ်ခေါ်၍ ဟိမဝန္တာ တောသို့ ရှေးရှုကြွသွားတော်မူ၏။ ထိုအခါ ခရီးစခန်း၌ ရှေးဦးစွာ ပညောင်ပင် ကြီးကို တွေ့လေ၏၊ ညောင်ပင်စောင့်နတ်မင်းသည် မထေရ်မြတ်အား ခုနစ်ရက် ကြာအောင် အလှူဒါနပြုလေသည်။</p> <p>ဤနည်းဖြင့်<br> (၁) ရှေးဦးစွာ ပညောင်ပင်ကြီး<br> (၂) နှစ်ကြိမ်မြောက်၌ ပဏ္ဍဝတောင်<br> (၃) သုံးကြိမ်မြောက်၌ အစိရဝတီမြစ်<br> (၄) လေးကြိမ်မြောက်၌ ဝရသာဂရမည်သော သမုဒ္ဒရာ<br> (၅) ငါးကြိမ်မြောက်၌ ဟိမဝန္တာတောင်<br> (၆) ခြောက်ကြိမ်မြောက်၌ ဆဒ္ဒန်အိုင်<br> (၇) ခုနစ်ကြိမ်မြောက်၌ ဂန္ဓမာဒနတောင်<br> (၈) ရှစ်ကြိမ်မြောက်၌ အရှင်ရေဝတနေရာသို့-<br> ကြွရောက်တော်မူလေသည်။ နေရာအားလုံးတို့၌ ခုနစ်ရက်စီ မထေရ်မြတ်အား နတ်တို့က ကြီးစွာ လှူဒါန်းကြလေသည်။</p> <p>အထူးသဖြင့် ဂန္ဓမာဒနတောင်သို့ ကြွသော ခုနစ်ရက်တွင် နွားနို့ ဆွမ်း တစ်ရက်၊ ထောပတ်တစ်ရက်၊ အလှည့်အလည် နတ်တို့ ပေးလှူ၏။ ထိုသို့ ပေးလှူနိုင်ခြင်းမှာ-ကဿပ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ လက်ထက်တော်အခါ၌ စာရေးတံ နို့ဆွမ်းလှူဒါန်းခဲ့သော ဒါနကောင်းမှုအကျိုးကြောင့် ဖြစ်ပါသည်ဟု နာဂဒတ္တ နတ်မင်းက ရဟန်းသံဃာတော်များအား လျှောက်ထားလေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် အရှင်ခဒိရဝနိယရေဝတမထေရ်ထံ ကြွတော်မူရာဝယ် လမ်းခရီး၌ နတ်များက အရှင်သီဝလိမထေရ်မြတ်အား ဦးတည်၍ နေ့ရက် မပြတ် အလှူဒါန ဆက်ကပ်ကြသည်ကို အကြောင်းပြု၍ “ရဟန်းတို့-လာဘ် လာဘပေါများကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်သာဝက ရဟန်းတို့တွင် သီဝလိ ရဟန်းသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး” ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှောက်တော် မူပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-633 <hr> <h3>(ဃ) အမျိုးသမီးထေရီများ</h3> <h3>၁။ မဟာပဇာပတိ ဂေါတမီထေရီ</h3> <p>မဟာပဇာပတိ ဂေါတမီသည် ဒေဝဒဟပြည် မဟာသုပ္ပဗုဒ္ဓ သာကီဝင် မင်းကြီး၏ သမီးတော်အငယ် ဖြစ်လေသည်။ ဂေါတမီဟု အမည်တွင်၏။ မဟာ မာယာမင်းသမီး၏ ညီမတော်တည်း။ ဤမင်းသမီးနှစ်ပါး၏ ဝမ်း၌ သန္ဓေယူသော သားတို့သည် စကြဝတေးမင်း ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု ပုဏ္ဏားတို့က နိမိတ်ဖတ်ကြကုန်၏။ သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် မဟာမာယာနှင့် ဂေါတမီ ညီအမနှစ်ယောက်လုံးကို ထိမ်းမြားမင်္ဂလာပြု၍ ကပိလဝတ်နန်းတော်သို့ ဆောင်ယူခဲ့၏။ မဟာမာယာကို အဂ္ဂဒေဝီ မဟေသီ မိဖုရားခေါင်ကြီးအရာ၌ ထား၏။</p> <p>အကျွန်ုပ်တို့၏ ဗုဒ္ဓလောင်းလျာသည် မိဖုရားခေါင်ကြီးဝမ်း၌ ပဋိသန္ဓေ နေတော်မူ၏။ မဟာမာယာမိဖုရားကြီးသည် ဘုရားအလောင်းတော်ကို ဖွားမြင် တော်မူသည်။ မဟာသက္ကရာဇ် ၆၈ ခုနှစ် ကဆုန်လပြည့်နေ့မှ နောက် ခုနှစ်ရက် မြောက်သောနေ့ (ကဆုန်လပြည့်ကျော် ခုနှစ်ရက်နေ့)၌ နတ်ရွာစံ၍ တုသိတာ နတ်ပြည်ဝယ် သန္တုသိတ နတ်သားဖြစ်လေသည်။</p> <p>သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် ညီမတော် ဂေါတမီကို အဂ္ဂဒေဝီမဟေသီမိဖုရားကြီး အရာ မြှောက်စားလေ၏။ ဘုရားအလောင်းတော်ကို ဖွားမြင်၍ ခုနှစ်ရက်မြောက် သောနေ့တွင် ပဇာပတိဂေါတမီ မိဖုရားမှ နန္ဒမင်းသားကို ဖွားမြင်လေသည်။ ပဇာပတိဂေါတမီသည် မိမိ၏သားရင်း နန္ဒမင်းသားကို အထိန်းတော်များအား ပေးအပ်ပြီး မိမိကိုယ်တိုင်ကမူ ဘုရားအလောင်း၏ အထိန်းအယ ကိစ္စအဝဝကို ကိုယ်တိုင် ပြုလုပ်ကာ ဘုရားအလောင်းတော်အား နို့ချိုအေးကို တိုက်ကျွေး မွေးမြူခဲ့လေသည်။</p> <p>သားတော်ဘုရားအလောင်း ဘုရားဖြစ်ပြီး ကပိလဝတ်နေပြည်တော်သို့ ရောက်တော်မူသောအခါ ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် ဆွမ်းခံလမ်း အကြားမှာပင် တရားစကား ကြားနာရ၍ သောတာပန် အရိယာ ဖြစ်လေသည်။ ခုနစ်ရက်မြောက်သော နေ့တွင် နန္ဒမင်းသား ရဟန်းပြု၏။ ခုနစ်ရက်မြောက်သောနေ့တွင် ရာဟုလာ ရှင်ပြုလေသည်။ မြတ်စွာဘုရား မဟာဝုန်တော၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် ကပိလဝတ်ပြည် ရွှေနန်းတော်အတွင်း၌ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံလေသည်။ ထိုအခါ မဟာပဇာပတိဂေါတမီသည် ရဟန်းပြုရန် စိတ်အားသန်လေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-634 <hr> မိထွေးတော်ဂေါတမီသည် သာကီဝင်မင်းသမီး ငါးရာနှင့် ရဟန်းပြုခွင့်ရရန် ပထမအကြိမ် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာကို တောင်းပန်သော်လည်း အခွင့်မရသောကြောင့် ဤအကြိမ်တွင် ခေါင်းရိတ်, ဖန်ရည်ဆိုးသော အဝတ်တို့ကို ဝတ်ဆင်လျက် သာကီဝင် မင်းသမီး ငါးရာနှင့်အတူ ဝေသာလီပြည်သို့ သွားရောက်၍ အရှင်အာနန္ဒာကို အကူအညီတောင်းကာ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာကို တောင်းပန်စေပြီးနောက် ဂရုဓံရှစ်ပါး တရားတို့ဖြင့် ရှင်, ရဟန်းအဖြစ်ကို ရယူလေသည်။</p> <p>မိထွေးတော် ဂေါတမီထေရီမသည် ရဟန်းမိန်းမဖြစ်ပြီးနောက် “သံခိတ္တ” သုတ် ဒေသနာကို ကြားနာရသဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိလေသည်။ သာကီဝင် မင်းသမီး ရဟန်းမငါးရာတို့သည်ကား နောက်အခါ၌ “နန္ဒကောဝါဒ” သုတ္တန်ကို ကြားနာရသဖြင့် မိမိတို့ အလိုဆန္ဒအတိုင်း အချို့ သောတာပန်, အချို့ သကဒါဂါမ်, အချို့ အနာဂါမ်, အချို့ ရဟန္တာ ဖြစ်ကြလေကုန်၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူစဉ်- ရဟန်းတို့- ညဉ့်အပိုင်းအခြားကို သိကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဘိက္ခုနီမတို့တွင် မဟာပဇာပတိဂေါတမီထေရီသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံးဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <p>သက်တော် ၁၂ဝ ရှိပြီ ဖြစ်သော မိထွေးတော်ဂေါတမီ ထေရီမကြီးသည် နံနက်အခါ ဝေသာလီပြည်တွင်း၌ ဆွမ်းခံလှည့်လည်ကာ ဆွမ်းဘုန်းပေးပြီးနောက် မိမိနေ့သန့်ရာ နေရာ၌ ဖလသမာပတ်ဝင်စားပြီးလျှင် ထိုသမာပတ်မှထ၍ မိမိ၏ အာယုသင်္ခါရကို ဆင်ခြင်ကြည့်ရှူလတ်သော် ကုန်နေပြီကို သိ၍ “ဗုဒ္ဓမြတ်စွာအား ပရိနိဗ္ဗာန်စံဖို့ရန် ခွင့်ပြုသိစေပြီး အဂ္ဂသာဝက နှစ်ပါးစသော မထေရ်မြတ်များ၊ သီတင်းသုံးဖော် အရိယာသံဃာတော်တို့ကို ပန်ကြားပြီး မိမိဘိက္ခုနီမကျောင်းသို့ ပြန်လာ၍ ပရိနိဗ္ဗာန်စံရမူ ကောင်းလေစွ” ဟု ကြံစည်မိ၏။</p> <p>ထို့အတူ သာကီဝင်မင်းသမီး ဘိက္ခုနီမငါးရာတို့လည်း ကြံစည်ဆင်ခြင်မိကြ၏။ ထိုအခါ မြေငလျင် ပြင်းစွာ တုန်လှုပ်၏။ အခါမဟုတ် မိုးထစ်ချုန်း၏။</p> <p>မိထွေးတော်ဂေါတမီထေရီမကြီးက- “ငါသည် အိုခြင်း ကင်းရာ, သေခြင်းကင်းရာ, မနှစ်သက်အပ်သည့် သတ္တဝါ သင်္ခါရတို့နှင့် တွေ့ဆုံရခြင်း ဆင်းရဲကင်းရာ, နှစ်သက်အပ်သည့် သတ္တဝါသင်္ခါရ တို့နှင့် ကွေကွင်းရခြင်း ဆင်းရဲကင်းရာ အသင်္ခတဓာတ် နိဗ္ဗာန်ရွှေပြည်မြတ်သို့ သွားရောက်တော့အံ့” ဟု ရွတ်ဆိုလိုက်လျှင် နတ်လူတို့သည် ငိုကြွေးကြလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-635 <hr> မြို့လယ်လမ်းမကြီးအတိုင်း ဘိက္ခုနီမများထွက်လာရာ ဥပါသိကာမတို့သည် ငိုကြွေးကြလေသည်။ ထေရီမကြီးသည် သောကပျောက်ရေး တရားကို ဟောတော်မူခဲ့ရသေး၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာထံတော်သို့ ရောက်သောအခါ “အဟံ သုဂတ တေ မာတာ၊ တွံ စ ဝီရ ပိတာ မမ” စသော ၁၆ ဂါထာတို့ဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန် စံလိုကြောင်း ခွင့်တောင်းကန်တော့ပြီးနောက် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာက ခွင့်ပြုတော်မူ၏။</p> <p>ထို့နောက် ရဟန်းသံဃာတော်များ, အရှင်ရာဟုလာ, အရှင်အာနန္ဒာ, အရှင်နန္ဒ တို့ကိုလည်း ရိုသေစွာရှိခိုး၍ ခန္ဓာ၏ အပြစ် ဖော်ပြကာ ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံ လိုကြောင်း ခွင့်တောင်းပြန်လေသည်။ အခြားအရှင်တို့မှာ ရဟန္တာဖြစ်ကြ၍ ဓမ္မသံဝေဂ ဖြစ်ကြသော်လည်း အရှင်အာနန္ဒာမှာ သေက္ခအရိယာဖြစ်၍ သည်းစွာငိုကြွေးလေသည်။</p> <p>ထို့နောက် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားက မိထွေးတော် ဂေါတမီအား တန်ခိုး ပြဋိဟာကို ပြခိုင်းလေ၏။ ထေရီမကြီးသည် တစ်ပါးတည်းက အများဖြစ်ခြင်း, အများကြီးမှ တစ်ပါးတည်းဖြစ်ခြင်း,ပေါ်ခြင်း, ပျောက်ကွယ်ခြင်း,နံရံတဖက် တောင်တဖက်သို့ မငြိမကပ်သွားခြင်း စသော တန်ခိုးကို ပြသည့်အပြင် မြင်းမိုရ် တောင်ကို ထီးရိုး မဟာပထဝီမြေကြီးကို ထီးရွက်ပြု၍ အထက်အောက် ပြန်လှန် ကာ ကောင်းကင်၌ ထီးသဖွယ် ဆောင်၍ စင်္ကြံလျှောက်ကာ ပြသလေသည်။ နေခြောက်စင်း .. ထွက်သောအခါကဲ့သို့ ဩကာသလောကတစ်ခုလုံး အခိုးတွေ ဖုံးနေပုံကိုလည်း ဖန်ဆင်းပြသလေသည်။</p> <p>တန်ခိုးပြပြီးနောက် ကောင်းကင်မှ ဆင်းသက်၍ မြတ်စွာဘုရားကို ရှိခိုးကာ “သားတော်ဘုရား-တပည့်တော်မ မိထွေးတော်ကြီးသည် အသက် ၁၂ဝ ရှိပါပြီ အိုမင်းလှပါပြီ သားတော်ဘုရား၊ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံပါရစေတော့” ဟု လျှောက်ထားလေသည်။ ထို့အတူ ငါးရာသော ဘိက္ခုနီမတို့သည်လည်း ကောင်းကင်သို့ တက်၍ တန်ခိုးအမျိုးမျိုးကို ပြသ ပြီးနောက် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာအား ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံခွင့် တောင်းကြလေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓ ဘုရားရှင်၏ ခွင့်ပြုချက်ရသောအခါ မိထွေးတော် ဂေါတမီ အမှူးရှိသော ဘိက္ခုနီမငါးရာတို့သည် မိမိတို့ ကျောင်းအသီးသီး၌ ထက်ဝက်ဖွဲ့ခွေ ထိုင် နေတော်မူလျက်ရှိစဉ် ဘိက္ခုနီမတို့ကို ဆည်းကပ်သော ဥပါသိကာမတို့က ရင်ဘတ်ကို တီးခတ်၊ ဗုန်းဗုန်းပစ်လှဲ ငိုကြွေးကြကုန်၏။</p> <p>မိထွေးတော်ကြီးက “သမီးတို့-ငိုကြွေးခြင်းဖြင့် အကျိုးမရှိ၊ သင်္ခါရတရားတို့သည် အမြဲမရှိ၊ ကွေ့ကွင်း ရခြင်း အဆုံးရှိ၏။ ဖောက်ပြန်တတ်၏” ဟု ဟောပြောဆုံးမ၍ အိမ်သို့ ပြန်စေ ကုန်ပြီးလျှင် လောကီဈာန်သမာပတ် ရှစ်ပါးတို့ကို အနုလုံ ပဋိလုံ ဝင်စား၍ စတုတ္ထဈာန်မှ ထပြီးသော် အနုပါဒိသေသ နိဗ္ဗာနဓာတ်ဖြင့် အငြိမ်းကြီး ငြိမ်းလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-636 <hr> ဘိက္ခုနီမငါးရာတို့သည်လည်း ထို့အတူ နိဗ္ဗာန်ယူသိမ်း ငြိမ်းကြလေကုန်၏။ ထိုသို့ ဘိက္ခုနီငါးရာ တပြိုင်နက် ပရိနိဗ္ဗာန်စံယူသောအခါ ပြင်းစွာ မြေတုန်လှုပ် ခြင်း၊ ကောင်းကင်မှ ဥက္ကာကျခြင်း၊ နတ်မိုး နတ်စည် ချုန်းမြည်ခြင်း၊ နတ်တို့ ငိုယိုမြည်တမ်းလျက် ထိတ်လန့် သံဝေဂရ၍ “အနိစ္စာ ဝတ သင်္ခါရာ၊ ယထာယံ ဝိလယံ ဂတာ” ဟု သံဝေဂစကား မြွတ်ဆိုခြင်း စသည့် အံ့ဩဖွယ်တို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းသံဃာများနှင့်တကွ ကိုယ်တော်တိုင် ကြွတော် မူပြီးလျှင် (၁) ရှေ့ဆုံးမှ လူ နတ် နဂါး အသူရာ ဗြဟ္မာများ (၂) ထို့နောက် ဝိသကြုံ ဖန်ဆင်းအပ်သည့် ရွှေသားအလောင်းစင်ပြာသာဒ် ငါးရာထက်သို့ ညောင်စောင်းနှင့်တကွ တင်စေ၍ ဘိက္ခုနီမငါးရာတို့၏ အလောင်းစင်ပြာသာဒ် တို့ကို နတ်တို့က ထမ်းလျက်လည်းကောင်း (၃) ထို့နောက်မှ မိထွေးတော် ဂေါတမီ၏ အလောင်းစင်ပြာသာဒ်ကို လောကပါလနတ်မင်းကြီး လေးယောက် တို့က ထမ်းလျက်လည်းကောင်း (၄) ထို့နောက်မှ သံဃာတော်များနှင့် မြတ်စွာ ဘုရားရှင် လိုက်ပါတော်မူ၍ လည်းကောင်း ဤအစီအစဉ်အတိုင်း လမ်းမ တစ်လျှောက် ကောင်းကင်အပြည့် ဗိတာန်မျက်နှာကြက်မိုးကာ အမျိုးမျိုးသော ပန်းနံ့သာ သာယာချိုအေးသော တူရိယာတို့ဖြင့် ပူဇော်ချီးမြောက်ကြ၍ သုသာန်သို့ ပို့ကြလေ၏။</p> <p>နေသည် ... မွန်းတည့်ချိန်ဖြစ်သော်လည်း လကဲ့သို့ အေးမြ၍ နေ၏။ မိထွေးတော်၏ နိဗ္ဗာန်စံမြန်းခန်းလောက် မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ နိဗ္ဗာန်စံမြန်းခန်းသည်ပင် အံ့ဩဖွယ် မများလှချေ။ မိထွေးတော် ဂေါတမီ နိဗ္ဗာန်လားရာ၌ကား မြတ်စွာ ဘုရားရော အရှင်သာရိပုတ္တရာပါ ကြပ်မတ်စီရင်ကြကုန်၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် မိထွေးတော်၏ အရိုးဓာတ်တို့ကို ကိုင်ပြတော်မူလျက် လူ နတ် ဗြဟ္မာ ပရိသတ်တို့အား အနှစ်သာရပြည့်ဝပြီး ခိုင်မြဲစွာ တည်တံ့သော သစ်ပင်ကြီး၏ ပင်စည်သည် အလွန်ပွားများ ကြီးကျယ်၏။ ထိုပြန်ပွားကြီးကျယ် သော ပင်စည်သည် ပင်ကိုသဘော မမြဲလေသောကြောင့် ယိမ်းယိုင်ပျက်ပြား လဲပြိုသကဲ့သို့ သစ်ပင်ကြီးပမာ ဘိက္ခုနီသံဃာ၏ ပင်စည်ကြီးနှင့် တူသော မိထွေးတော်ဂေါတမီသည် နိဗ္ဗာန်ယူသိမ်း ငြိမ်းလေပြီတကားဟု တရားပြ ဆုံးမတော်မူ၏။</p> <h3>၂။ ခေမာထေရီ</h3> <p>ခေမာသည် သာဂလမြို့ မဒ္ဒရာဇ်မင်း၏ သမီးတော် ဖြစ်သည်။ ပြည်သူ တို့ကို ... ဘေးကင်းစေလျက် ... မွေးဖွားလာသူ ဖြစ်သောကြောင့် “ခေမာ” ဟု အမည်တွင်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-637 <hr> ခေမာသည် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီး၏ အလွန် ချစ်မြတ်နိုးသည့် မိဖုရားကြီး ဖြစ်၍ အလွန်ချော အလွန်လှသည့်အတွက် သူ့အဆင်း၌ အလွန် မာန်ယစ်သူ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် ခေမာမိဖုရားသည် မြတ်ဗုဒ္ဓက ရုပ်၌ အပြစ်ကို ပြ၍ တရားဟောတော်မူသတဲ့ဟု တဆင့်စကား ကြားသိရ၍ ငါသွားလျှင်လည်း ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် အဆင်းရုပ်၌ အပြစ်ကိုပင် ပြတော်မူလေရာ၏ဟု ကြံစည်မိကာ မြတ်ဗုဒ္ဓထံသို့ အဖူး အမြော် ... မသွားရောက်ချေ။</p> <p>ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ တပည့်အရိယာတစ်ယောက် ဖြစ်လျက် သူ၏ မိဖုရားမှာ ဗုဒ္ဓထံတော်သို့ အဖူးအမြော် မသွားရောက်ခြင်းကို မနှစ်သက်နိုင် ရကား စာဆိုကဝိတို့အား ဝေဠုဝန်ကျောင်းတိုက်ကြီး၏ သာယာပုံအကြောင်း တို့ကို ဖွဲ့နွဲ့သီကုံးစေလျက် ... ခေမာမိဖုရား ကြားလောက်ရာအရပ်၌ သီဆိုကြ ရမည်ဟု အမိန့်ပေးလေ၏။</p> <p>ထိုသီချင်းသံကို ခေမာမိဖုရားကြားရလျှင် ရှေးက ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ မင်းတရားနှင့် ... မွေ့လျော်ပျော်ပါးဖူးသော်လည်း မသွားရဖူးသကဲ့သို့ အဆန်း တကြယ် ... အံ့ဩဖွယ်ကြီး ထင်၍ကြည့်ရှုချင်သော အာသာဆန္ဒ ပြင်းပြလျက် ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးအား ခွင့်ပန်ပြီး ဗုဒ္ဓမြတ်စွာနှင့် မတွေ့ရအောင် ကြံ၍ မြတ်ဗုဒ္ဓ ဆွမ်းခံဝင်ချိန်တွင် ကြီးစွာသော အခမ်းအနားဖြင့် ဝေဠုဝန် ဥယျာဉ်တော်သို့ ဝင်ပြီး ပျားပိတုန်း တသောသော, ဥဩတွန်ကျူး, ဒေါင်းမြူး ကခုန်, လူစုံ မရောပြွမ်း, ဆိတ်ချမ်း လူသံ, စင်္ကြံ မဏ္ဍပ်, ကျောင်း ဇရပ်တို့ဖြင့် ယောဂီ သူမြတ်တို့ မွေ့လျော်ရာ ဝေဠုဝန်ဥယျာဉ်တော်ကို ရှုမျှော်လှည့်လည်လေ၏။</p> <p>ထိုသို့ လှည့်လည်စဉ် သစ်ပင်ရင်း၌ ရဟန်းတရားအားထုတ်နေသည့် ရဟန်းပျို တစ်ပါးကို မြင်၍ ဤအရွယ်မှာ မွေ့လျော်ဖွယ်အာရုံ ကာမဂုဏ်ကို ခံစားပြီး အသက်ကြီးမှ ရဟန်းတရား အားထုတ်သင့်၏ဟု... အမှားကြံဆင်ခြင်း၍ မြတ်ဗုဒ္ဓ မရှိဟူသော အမှတ်ဖြင့် ဂန္ဓကုဋီကျောင်းသို့ လှည့်ပတ်ချဉ်းကပ်လေသော် ခေမာ မိဖုရားလာလိမ့်မည်ကို သိ၍ ဆွမ်းခံမကြွဘဲ ဂန္ဓကုဋီကျောင်းတော်၌ ခေမာ မိဖုရားထက် အဆဆ သာလွန်လှပ တင့်တယ်သော မိန်းမငယ် ဣဒ္ဓိရုပ်ကို ဖန်ဆင်းတော်မူလျက် ယပ်ခတ်စေ၍ နေတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားရှင်ကို ပတ်ပင်း ဖူးမြင်ရလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-638 <hr> ခေမာမိဖုရားသည် မိမိအဆင်း၌ တပ်မက်ခြင်းကို ပယ်စွန့်၍ ထိုဣဒ္ဓိရုပ် သူငယ်မအဆင်း၌ ပြင်းစွာတပ်မှိန်း တစိန်းစိန်း ကြည့်ရှုဆဲ၌ပင် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် ထိုသူငယ်မမှာ ရွတ်တအိုမင်း အဆင်းဖောက်ပြန် ဆံဖြူ သွားကျိုး ညှင်းဆိုး မှဲ့စွဲလျက် တွဲရရွဲကျသော သားမြတ်, တွန့်ကပ်ပိန် ခြောက်သော အရေအသား, ကိုးရိုး ကားရား ခြေလက်အင်္ဂါ, ကြီးစွာသော . အဆစ်အပိုင်း, အကြော ပြိုင်းပြိုင်းနှင့် ကုပ်ကိုင်းသော ကိုယ်ရှိလျက် ပင့်သက်ရှူရှိုက် တုန်တုန်ခိုက်ခိုက် မျက်ဖြူဆိုက်၍ ဖိုက်ခနဲ လဲသေသည်ကို မြင်ရလေလျှင် ခေမာ မိဖုရား၏ စိတ်သန္တာန်၌ ဓာတ်လေးပါးဆောင် ဤရုပ်ကောင်သည် ပင်ကို သူ့သဘောဝယ် မစင်ကြယ်ပါတကား၊ စက်ဆုပ်ဖွယ်ရာပါတကား၊ ယင်းသို့ စက်ဆုပ်ဖွယ် ရုပ်ကောင်၌ ပညာအန္ဓ အမိုက်မတို့သည် မွေ့လျော် ပျော်ပိုက် နှစ်ခြိုက်၍ နေကုန်၏တကားဟု သံဝေဂဉာဏ် ဖြစ်လာလေ၏။</p> <p>ထိုအခါ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာက</p> <p>(က) ချစ်သမီး ခေမာ-ကျင်နာခံခက် နှိပ်စက်တတ်သော, မစင်မကြယ် ပုပ်ဟောင် ညှီလှောင်သော အနံ့ရှိသော, အထက် အောက် တစက်စက် ယိုထွက်သော လူမိုက်တို့သည် လွန်စွာ စုံမက် နှစ်သက် မြတ်နိုးအပ်သော ခန္ဓာကိုယ်ကို စေ့စေ့ ကြည့်ရှုလော့။</p> <p>(ခ) မတင့်တယ် စက်ဆုပ်ဖွယ်ဟု စိတ်ဝယ်ထင်ခြင်းမှာ တစ်ခုတည်းသော အာရုံရှိသော ကောင်းစွာ တည်ကြည်သော ဘာဝနာစိတ်ကို ပွားစေလော့၊ ကာယကောဋ္ဌာသ၌ ဖြစ်သော အောက်မေ့ခြင်း သတိသည် သင့်အား ဖြစ်စေလော့၊ ငြီးငွေ့ခြင်းများသည် ဖြစ်စေလော့။</p> <p>(ဂ) ချစ်သမီးခေမာ-ဤငါ့ထံကပ်ခို မိန်းမ၏ကိုယ်သည် အိုမင်းရွတ်တွ ပျက်စီးရသကဲ့သို့ ထို့အတူ သင်၏ကိုယ်သည် အိုမင်းရွတ်တွ ပျက်စီးရလတ္တံ့၊ သင်၏ကိုယ်သည် မသေခင် တင့်တယ်လှပသည်ဟု ထင်ရသကဲ့သို့ ထို့အတူ ငါ့ထံကပ်ခို ဤမိန်းမ၏ ကိုယ်သည် မသေခင် တင့်တယ်လှပသည်ဟု ထင်ရ၏။ အတွင်း, အပလည်းဖြစ်သော ကိုယ်၌ တပ်မက်သော ဆန္ဒရာဂကို ပယ်စွန် ဖြတ် ကောက်လော့။</p> <p>(ဃ) ပေါင်း၍တည်ဟန် သဏ္ဌာန်အကောင်အထည်မရှိဟု ခွဲထုစပ်ဖန် အဖြစ် အပျက်ကို ရှုသော ဝိပဿနာဉာဏ်ကိုလည်း ပွားစေလော့၊ ထောင်လွှားသော မာနကို စွန့်ပယ်လော့၊ ထိုသို့စွန့်ပယ်ခြင်းကြောင့် ၁၁-ပါးသောမီး ငြိမ်းကုန်သည် ဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်ထုတ်ချောက် ရောက်ရလတ္တံ့ ။<br> <br>စာမျက်နှာ-639 <hr> (င) ပင့်ကူကောင်သည် မိမိပြုအပ်သော ကွန်ရက်အသွင် ပင့်ကူချည်မျှင်သို့ အစဉ်လျှောက်၍ နေသကဲ့သို့ အကြင်သတ္တဝါတို့သည် ရာဂဖြင့် တပ်မက်မော ကုန်၏။ ထိုသတ္တဝါတို့သည် မိမိပြုအပ်သော ကိလေသာအလျဉ် ခန္ဓာအစဉ်သို့ အစဉ်လိုက်၍ နေရကုန်၏။ ပညာရှိတို့သည် ကာမဂုဏ်ချမ်းသာကို ငဲ့ကွက် ... တွယ်တာခြင်း မရှိကုန်ဘဲ ... ပယ်စွန့်ကုန်၍ ထိုကိလေသာအလျဉ် ခန္ဓာအစဉ် ကိုလည်း တစမကျန် တွန်းလှန် ဖြတ်တောက်ကုန်၍ နိဗ္ဗာန်ထုတ်ချောက် သွားရောက် ကြကုန်၏။</p> <p>ဤတရားဒေသနာတော်ကို ကြားနာရ၍ ခေမာမိဖုရား ... စိတ်ကြည်သာ ရွှင်လန်းနေသည်ကို သိမြင်တော်မူကာ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် မဟာနိဒါနသုတ်ကို ဟောတော်မူ၏။ ထိုသုတ်ကို ကြားနာရသော ခေမာမိဖုရားသည် ရှေးက မိမိ လေ့ကျက်ခဲ့ဖူးသည်ကို အမှတ်ရကာ ထိုနေရာ၌ပင် သောတာပတ္တိဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်လေ၏။</p> <p>ထိုအခါ ခေမာမိဖုရားသည် ရှေးက ရုပ်မာနဖြင့် အထင်မှား အမြင်မှားခဲ့သည့် အပြစ်ကို တောင်းပန်ကန်တော့လျက် မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ခြေတော်ရင်း၌ ဝပ်စင်းကာ လျှောက်ဆိုသည်မှာ-</p> <p>(၁) အလုံးစုံသော တရားကို သိမြင်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား. . . . အရှင် ဘုရားအား ရှိခိုးပါ၏ဘုရား၊ မဟာကရုဏာ၏ တည်ရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာ ဘုရား.... သံသရာဝဲဂယက်မှ ကူးမြောက်တော်မူပြီးသော မြတ်စွာဘုရား. . . . ဘယ်အခါမှမံသေ အမြိုက်မွေကို ပေးဝေတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား. . . . အရှင် ဘုရားအား ရှိခိုးပါ၏ဘုရား။</p> <p>(၂) မိစ္ဆာညစ်ထေး ချုံပျစ်စေးသို့ ပြေးဝင်သော, ကာမဗဂုဏ်ကို ခင်စုံတပ်မက် နှစ်သက်လိုက်စား၍ မျက်စိလည်လမ်းမှားသော အကျွန်ုပ်သည် လှပတင့်တယ် ရှုချင်စဖွယ် မိန်းမငယ်အဆင်းကို ဖန်ဆင်းတုံရှောင်း နည်းကောင်းဥပါယ်တံမျဉ်ဖြင့် ရှင်ပင်ဘုရားသည် လိမ္မာယဉ်ကျေးအောင် နည်းပေးဆုံးမအပ်သည်ဖြစ်၍ ကိုယ်နှုတ်နှလုံးကို ယဉ်ကျေးအောင် ဘုံမခြင်း၌ နှစ်ခြိုက်ရွှင်ပျော် မွေ့လျော်ရပါပြီ ဘုရား။</p> <p>(၃) အရှင်ဘုရားကဲ့သို့ သဘောရှိကုန်သော သီလ သမာဓိ အစရှိကုန်သော ဂုဏ်တို့ဖြင့် ကြီးမြတ်တော်မူသော ဘုရားရှင်တို့ကို မဖူးမြင်ရသဖြင့် ကွေကွင်း ရခြင်းကြောင့် သတ္တဝါတို့သည် သံသရာတည်းဟူသော မြစ်ပင်လယ်၌ ကြီးစွာသော ဆင်းရဲကို ခံစားကြရကုန်၏။</p> <p>စာမျက်နှာ-640 <hr> (၄) တပည့်တော်မသည် လူသုံးပါးတို့၏ ကိုးကွယ်ရာဖြစ်သော, ကိလေသာ ရန်သူ ကင်းဝေးတော်မူသော, ကိလေသာတို့၏ ကုန်ရာနိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်တော် မူသော အရှင်ဘုရားကို ဝေဠုဝန်ဥယျာဉ်၌ နေတော်မူပါလျက် လာရောက် ဦးမတင် မဖူးမြင်သောအပြစ်ကို လျှောက်ကြားတောင်းပန်ပါ၏ဘုရား။</p> <p>(၅) သတ္တဝါအများတို့၏ အကျိုးစီးပွားကို ဆောင်တော်မူသော, မြတ်သော မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ကို ... ပေးတော်မူတတ်သော အရှင်ဘုရားကို “အစီးပွားမဲ့အောင် ကဲ့ရဲ့ ရှုတ်ချတတ်သည်” ဟူ၍ ယုံမှား တွေးတောလျက် အရောင်အဆင်း၌ လွန်မင်းစွာ မွေ့လျော် ပျော်ပိုက်သည်ဖြစ်၍ မဆည်းကပ် မလာရောက်မိပါ၊ ထိုအပြစ်ကို ... လျှောက်ကြားတောင်းပန်ပါ၏ဘုရား။</p> <p>ဤသို့ တောင်းပန် လျှောက်ထားလေသော် ... ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် .. အမြိုက် ရေချမ်းဖြင့် သွန်းဖျန်းတော် မူလိုက်သကဲ့သို့ ခေမာမိဖုရားကို သည်းခံစကား မိန့်ကြားတော်မူလေ၏။ ခေမာမိဖုရားသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာအား ရှိခိုးပြီး၍ ရွှေနန်းတော်သို့ ပြန်လာကာ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးကို ရဟန်းမ ပြုရန် ခွင့်ပန်စကား လျှောက်ကြားလေ၏။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးသည် ခွင့်လွှတ်ကြောင်း ဆုပေးစကားကို မိန့်တော်မူပြီးလျှင် ခေမာမိဖုရားကို ရွှေထမ်းစင်ထက်တင်၍ ကြီးကျယ် ခမ်းနားစွာ ဘိက္ခုနီမကျောင်းတိုက်သို့ ဆောင်၍ ရှင်ရဟန်းမ ပြု စေလေ၏။</p> <p>ခေမာထေရီသည် ဥပုသ်ပြုရာ၌ ဝတ်ပြုရင်း ဆီမီးတောက်ထွန်းခြင်း, ဆီမီး ငြိမ်းသေခြင်းများကို မြင်၍ ထိတ်လန့်သံဝေဉာဏ်ကို ရသဖြင့် ရုပ်နာမ်သင်္ခါရတို့၏ အဖြစ်အပျက်ကို ဆက်၍ တဖန် သုံးသပ်ဆင်ခြင်ပြန်လျှင် ပဋိသမ္ဘိဒါလေးပါး၊ အဘိညာဉ် ခြောက်ပါးတို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်အပ်သော အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိကာ ရဟန္တာထေရီမ ဖြစ်လေ၏။</p> <p>ခေမာထေရီသည် ပရိယတ် ပဋိပတ် နှစ်ရပ် စွယ်စုံ လေ့လာသူ ဖြစ်သဖြင့် ဝိသုဒ္ဓိခုနစ်ပါး၌ အထူးကျွမ်းကျင်လိမ္မာသည့်အပြင် ကထာဝတ္ထုဆယ်ပါးတို့၌လည်း ရဲရင့်သူ ဖြစ်လျက် အဘိဓမ္မာနည်း၌လည်း ကျွမ်းကျင်သူ ပညာထူးချွန်သူ ဖြစ်လေသည်။ ကောသလမင်းကြီးအားလည်း သိမ်မွေ့သောတရား ခေမသုတ္တန်ကို ဟောကြားလေသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန် ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူစဉ် “ရဟန်းတို့ - ပညာဉာဏ်ကြီးသည့် ငါဘုရား၏ သာဝိကာတပည့်မ ဘိက္ခုနီမ တို့တွင် ခေမာထေရီဘိက္ခုနီမသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး” ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှောက်တော်မူလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-641 <hr> <h3>၃။ ဥပ္ပလဝဏ္ဏာထေရီ</h3> <p>ဥပ္ပလဝဏ္ဏာသည် သာဝတ္ထိပြည် သေဋ္ဌေးမျိုး၌ ဖြစ်၏။ သေဋ္ဌေးသမီး၏ ကိုယ်ရေအဆင်းကား ကြာညိုပန်းနှင့် တူသောကြောင့် ဥပ္ပလဝဏ္ဏာဟု မှည့်ခေါ် ကြ၏။ ဥပ္ပလဝဏ် အရွယ်သို့ ရောက်သောအခါ ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်းအလုံး၌ ရှိသော မင်းသေဋ္ဌေး ... အားလုံးကပင် စာသဝဏ်နှင့် တမန်စေလွှတ်၍ တောင်းခံကြ လေသည်၊ မတောင်းခံသော မင်းသေဌေးဟူ၍ မရှိချေ။</p> <p>ထိုအခါ ဖခင်သေဋ္ဌေးကြီးသည် “ငါကား သမီးကို လိုချင်သူအားလုံးတို့၏ စိတ်ကို ကျေနပ်မှု ရယူခြင်းငှာ မည်သည့်နည်း ဖြင့်မျှစွမ်းနိုင်လိမ့်မည်မဟုတ်၊ ဥပါယ်တံမျဉ်ကို ငါပြုပေအံ့” ဟု ကြံစည်၍ သမီးကို ခေါ်ပြီး “ချစ်သမီး-ရဟန်းမ ပြုနိုင်ပါမည်လော” ဟု မေးမြန်းလေ၏။ ဥပ္ပလဝဏ် သေဋ္ဌေးသမီး ကိုယ်တိုင်ကပင် သံသရာ နောက်ဆုံးဘဝ၌ ဖြစ်သူ ပစ္ဆိမဘဝိက သမီးဖြစ်လေသောကြောင့် ဖခင်ကြီး၏ မေးမြန်း ပြောဆို လိုက်သော စကားသည် ဦးခေါင်းထက်ဝယ်လောင်းချလိုက်သည့် အကြိမ်တစ်ရာ ချက်လေပြီးသော ဆီမွှေးကဲ့သို့ ရှိလေ၏။ ဖခင်ကြီးကို “ ရဟန်းမ ပြုပါမည်” ဟု ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ ဖြေကြားပြောလိုက်လေ၏။</p> <p>သေဋ္ဌေးကြီးသည် သမီးဥပ္ပလဝဏ္ဏာအား ကြီးစွာသော ချီးမြှောက်သက္ကာရမ္မ ပြုလုပ်၏။ ဘိက္ခုနီမကျောင်းသို့ ခေါ်ဆောင်ပြီးလျှင် ရှင်ရဟန်းမ, ပြုလုပ်စေ၏။ ဥပ္ပလဝဏ္ဏာ ဘိက္ခုနီမ ရဟန်းပြု၍ မကြာမြင့်မီ ဥပုသ်အိမ်သိမ်အပြင် ဝတ်ပြုရန် အလှည့် ကျရောက်လေ၏။</p> <p>ဥပ္ပလဝဏ္ဏာ ဘိက္ခုနီမသည် ဆီမီး ညိုထွန်း၍ ဥပုသ်အိမ် သိမ်အပြင်ကို တံမြတ်လှည်းပြီးလျှင် ဆီမီးတောက် အညွှန့်၌ ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံနိမိတ်ကို ရယူလျက် ရပ်တည်လျက်ပင် အကြိမ်ကြိမ် အဖန်ဖန် ဆီမီးညွန့်ကို ကြည့်ရှု၍ တေဇောကသိုဏ်းကို ပွားများအားထုတ်လေရာ တေဇောကသိုဏ်းကို ရ၍ ထိုတေဇောကသိုဏ်း ဈာန်သမာဓိကို အခြေပြုကာ ဝိပဿနာတရား ပွားများ အားထုတ်လေလျှင် မကြာမီမှာပင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်လေ၏။ ရဟန္တာထေရီမ ဖြစ်လေ၏။ ရှေးဆုတောင်းအတိုင်း တန်ခိုးစီမံ ဖန်ဆင်းခြင်း၌ ဝသီဘော်ငါးတန် လေ့လာနိုင်နင်းပြီးသူ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဥပ္ပလ၀ဏ္ဏာ ရဟန္တာထေရီမသည် မြတ်စွာဘုရားရှင် ခုနစ်ဝါမြောက် ရောက်လတ်သောအခါဝယ် ယမိုက်ပြာဋိဟာ ပြတော်မူရာမှာ မြတ်စွာဘုရား- တပည့်တော်မ တန်ခိုးပြာဋိဟာကို ပြုပါရစေဘုရား စသည်ဖြင့် မရွံ့မကြောက် ခြင်္သေ့ဟောက်သကဲ့သို့ ရဲရဲတောက်စကား လျှောက်ထားခဲ့လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-642 <hr> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ နေစဉ် “ရဟန်းတို့-တန်ခိုးနှင့် ပြည့်စုံကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဘိက္ခုနီမတို့တွင် ဥပ္ပလဝဏ္ဏ ဘိက္ခုနီမသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး”ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်ခဲ့လေသည်။</p> <h3>၄။ ပဋာစာရာထေရိ</h3> <p>ပဋာစာရီသည် သာဝတ္ထိပြည်သူ သေဋ္ဌေးသမီး ဖြစ်လေ၏။ သေဋ္ဌေးသမီး အရွယ်ရောက်လတ်သော် မိမိအိမ်၌ နေသူ အလုပ်သမား တစ်ယောက်နှင့် မေတ္တာသက်ဝင် ချစ်ခင်နေ၏။ မိဘတို့က အမျိုးဇာတ်တူသူ သေဋ္ဌေးသား တစ်ယောက်နှင့် ထိမ်းမြားမှ ပြုအံ့ဆဲဆဲတွင် မေတ္တာသက်ဝင် ချစ်ခင်ခဲ့ရင်း ဖြစ်သော အိမ်ကျွန် အလုပ်သမားအား “ငါ့ကို ခေါ်ဆောင်၍ ပြေးလော့”ဟု အသိပေးစကား ပြောကြားလေ၏။ ထိုအိမ်ကျွန် အလုပ်သမားသည် လျောက် ပတ်သော ဥစ္စာနှစ်ကို ယူဆောင်ကာ သေဋ္ဌေးသမီးကို ခိုး၍ သာဝတ္ထိပြည်မှ လေးယူဇနာတိုင်တိုင် ဖဲခွာထွက်ပြေးခဲ့ပြီး ရွာငယ် တစ်ရွာတွင် နေလေ၏။</p> <p>ပဋာစာရီ၏ ဝမ်းကြာတိုက်၌ ကိုယ်ဝန်အရင့်အမာ ဖြစ်လတ်သော် လင်ဖြစ် သူကို “ဤအရပ်သည် ကျွန်မတို့အတွက် ကိုးကွယ်ရာမဲ့သော အရပ်ဖြစ်လေသည်။ ထို့ကြောင့် မိဘအိမ်သို့ ပြန်ကြပါစို့” ဟု ပြောဆိုတိုင်ပင်၏။ လင်ယောက်ျား ဖြစ်သူမှာ မပြန်ဝံ့၍ အချိန်ကုန်စေသော် ပဋာစာရီသည် လင်မရှိစဉ် မိဘအိမ်သို့ ပြန်လေ၏။</p> <p>လင်ဖြစ်သူ အိမ်သို့ ပြန်ရောက်၍ ချစ်ဇနီးကို မတွေ့ရလျှင် အိမ်နီးချင်းတို့ကို မေး၍ မိဘအိမ်သို့ ပြန်သွားကြောင်း သိရသောအခါ “အော်...ငါ့ကို အမှီပြု၍ သေဋ္ဌေးသမီးသည် ကိုးကွယ်ရာမဲ့ ဖြစ်ရရှာချေ၏”ဟု သနားကရုဏာဖြစ်လျက် အပြေးလိုက်သော် လမ်းခရီးအကြား၌ မီလေ၏။ ပဋာစာရီ သည် လမ်းခရီးအကြားမှာပင် သားဖွားမြင်လေသည်။ ယခုအခါ သားဖွားခြင်း ကိစ္စ ပြီးပြီဖြစ်၍ မိဘထံသို့ မသွားတော့ဘဲ အိမ်သို့ပြန်ရန် သဘောတူ တိုင်ပင်ပြီး ထိုနေရင်း တောရွာငယ်သို့ ပြန်ကြလေကုန်၏။</p> <p>တဖန် ပဋာစာရီ၏ ဝမ်းကြာတိုက်၌ ဒုတိယအကြိမ် ကိုယ်ဝန်တည်ပြန်၏။ ပဋာစာရီက မိဘရပ်ထံ ပြန်ဖို့ လင်ယောက်ျားကို ပြောကြားသော်လည်း ခင်ပွန်းဖြစ်သူက အချိန်ဆွဲနေသဖြင့် သေဋ္ဌေးသမီးသည် တစ်ယောက်တည်း မိဘအိမ်သို့ ခရီးထွက်ခဲ့၏။ ရှေးနည်းအတူပင် လင်ယောက်ျား လိုက်လာကာ လမ်းခရီးအကြား၌ မီလေ၏။</p> <p>ပဋာစာရီသည် လမ်းခရီးအကြား၌ သားဖွားခြင်း ဖြစ်ပြီးလျှင်ပင် အရပ် လေးမျက်နှာတို့၌ မိုးကြီး သည်းစွာ ရွာသွန်းလေသည်။ ပဋာစာရီသည် လင်ယောက်ျားကို မိုးခိုဖို့ နေရာပြုလုပ်ရန် ပြောဆိုလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-643 <hr> လင်ယောက်ျားသည် ထင်းချောင်းတုတ်တံတို့ဖြင့် တဲကုပ်ကလေး ဖြစ်ကတတ်ဆန်း ဆောက်လုပ်ပြီး အမိုးအတွက် ညဉ့်အချိန် ဖြစ်သဖြင့် တောင်ပို့ ရှိ မရှိ မသိရှာဘဲ တစ်ခုသော တောင်ပို့အခြေ၌ မြက်ကို ... နုတ်လေ၏။ မြွေဟောက်သည် . ထိုယောက်ျား၏ ခြေ၌ ပေါက်လိုက်လေ၏။ ထိုယောက်ျားသည် ထိုနေရာ၌ပင် လဲကျသေဆုံး သွားလေ၏။</p> <p>ပဋာစာရီသည် ယောက်ျားလာတော့မည်ဟု မျှော်လင့်ရင်း ညဉ့်သုံးယံကို ကုန်စေလျက် ဤယောက်ျားသည် ငါ့ကို စွန့်ပစ်သွားပြီဟု ကြံစည်အောက်မေ့ကာ အလင်းရောင် ဖြစ်ပေါ်လာသောအခါ၌ ခြေရာခံလိုက်သွားလျက် ကြည့်ရှုလတ်သော် လဲကျသေဆုံးနေသော လင်ယောက်ျားကို တွေ့ရ၍ သည်းစွာ ငိုကြွေးလျက် သားငယ်ကိုချီ သားကြီးကို လက်ဆွဲ၍ ခရီးဆက်လေသော် ခရီး အကြားဝယ် ချောင်းငယ်တစ်ခုကို တွေ့၍ သားနှစ်ယောက်နှင့် တပြိုင်နက်တည်း ကူးခြင်းငှာ တတ်နိုင်မည် မဟုတ်ဟု ဆင်ခြင်မိ၍ သားကြီးကို ထားခဲ့ကာ သားငယ်ကို ... ဟိုမှာဘက်ကမ်းသို့ ပို့ဆောင်ပြီး အနှီးအဝတ်ဖြင့် သိပ်ထားပြီးမှ တဖန် ပြန်၍ သားကြီးကို ခေါ်အံ့ဟု ကြံစည်လျက် ချောင်းအတွင်းသိုပ ဆင်းသက်လေ၏။</p> <p>ပဋာစာရီ ချောင်းအလယ်သို့ ရောက်သောအခါ သိန်းစွန်ရဲတစ်ကောင်သည် သားတစ်ရာဟူသော အမှတ်ဖြင့် သားငယ်ကို ထိုးသုတ်ရန် ပျံသန်းလာလေသည်။ ပဋာစာရီသည် ... ခရီးဝေးနေသဖြင့် လက်ကို ဆန့်တန်းကာ သိန်းစွန်ရဲကို ပြေးစေရန် အသံပြုလေ၏။ မိခင်သေဋ္ဌေးသမီး၏ လက်ဆန့်တန်းသော အမူ အရာကို မြင်ရ၍ သားအကြီးသည် “ငါ့ကိုမိခင်ခေါ်၏” ဟူသော အမှတ်ဖြင့် ချောင်းအတွင်းသို့ ပြေးဆင်းလာလတ်သော် ရေအဟုန်ဖြင့် လဲကာ မျောပါ သေဆုံးရှာလေသည်။ သိန်းစွန်ရဲသည်လည်း မိခင် ပဋာစာရီ မရောက်မီပင် သားငယ်ကို သုတ်ချီယူဆောင်၍ သွားလေတော့သည်။</p> <p>ပဋာစာရီ၏ ဒုက္ခသည် သားကြီးရေမြုပ်၊ သားငယ်စွန်ချီ၊ လင်ပိုးထိ၍ လမ်းခရီးတွင် သေမဲ့လေပြီဟု ငိုကြွေးလျက် သာဝတ္ထိပြည်ဘက်သို့ သွားလေ၏။ ပဋာစာရီသည် ဤသို့ ငိုကြွေးလျက် မိဘအိမ်အနီးသို့ ရောက်ပါသော်လည်း သောကအဟုန် အားကြီးသဖြင့် မိဘအိမ်ကို မမှတ်မိနိုင်ရှာဘဲ အနီးရှိသူများကို မေးလေသော် အနီးရှိလူများက ထိုသေဋ္ဌေးမိသားစုနေအိမ်သည် ယမန်ညက လေပြင်းတိုက်ခတ်သောကြောင့် ပြိုကျခဲ့လေပြီ။</p> <p>ထိုတိုက်ပြိုကြီးထဲမှာ သေဋ္ဌေး မိသားစု အားလုံးလည်း အသက်ပျောက်ကြ ရှာလေပြီ၊ ထိုသေဋ္ဌေးမိသား ကြီးငယ်တို့ကို ထင်းပုံ တစ်ပုံတည်းဖြင့်ပင် မီးသဂြိုဟ် လိုက်ကြလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-644 <hr> မီးခိုးညွန့်တက်ရာဆီသို့ ရှင်မ ကြည့်ရှုပါလော့ဟု ပြောကြားလေလျှင် ပဋာစာရီ သည် “အို----အရှင်တို့ ဘယ်လို ပြောလိုက်ကြတာလဲ” ဟု တစ်ခွန်းတည်းသာ ပြောနိုင်ရှာပြီး . အဝတ်ကိုပင် မဝတ်နိုင်တော့ဘဲ မီးသင်္ဂြိုဟ်ရာ အရပ်သို့ သွားရောက်၍ အမျိုးကောင်းသမီး စောင့်စည်းရန်ဝတ် ယွင်းချွတ်မှုကြောင့် သားငယ်ကို စွန်ချီ၊ သားကြီးရေနစ်၊ လင်ပိုးထိကာ သေခဲ့လေပြီ၊ မွေးမိသခင် မွေးဘသခင် ကျေးဇူးရှင်တို့နှင့် တစ်အူတုံဆင်း မောင်အရင်းတို့ တိုက်ပြို၍ အသက်ကုန် တစ်ခုတည်းသော ထင်းပုံ၌ သင်္ဂြိုဟ်အပ်ကုန်ပြီဟု ငိုကြွေးရှာလေ၏။ ပဋာစာရီသည် သတိယွင်းချွတ် ရူးသွပ်ရှာ၍ အဝတ်မဝတ်ဘဲ ကျက်စားသွားလာ နေသောကြောင့် ပဋာစာရီဟု ခေါ်ဆိုကြ၏။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ များစွာသော ပရိသတ် အလယ် ထိုင်တော်မူလျက် တရားဟောတော်မူနေစဉ် မရပ်မတည် လှည့်လည် သွားလာနေသော ပဋာစာရီကို မြင်၍ သူမ၏ အသိဉာဏ် ရင့်ကျက်ချိန်ကို သိမြင်တော်မူသောကြောင့် ထိုပဋာစာရီကို ကျောင်းတိုက်တော်သို့ ရှေးရှုလာ ရောက်အောင် ... အဓိဋ္ဌာန်ပြုတော်မူ၏။</p> <p>တရားနာပရိသတ်တို့သည် အရူးမကို လာရောက်ခွင့် မပြုကြလင့်ဟု ပြောဆိုလေသော် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ပဋာစာရီကို မတားကြလင့်ဟု မိန့်တော်မူ၍ အနီးသို့ ရောက်သောအခါ “ချစ်သမီး- သတိရလော့” ဟု မဟာကရုဏာဖြင့် မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>ပဋာစာရီသည် သတိရ၍ ထမီအဝတ်မပါသည်ကို အမှတ်ရကာ အရှက် ကြီးစွာဖြစ်လျက် အတတ်နိုင်ဆုံး ဖုံးပြီးသော် ဒူးထောက်ခါးညွတ်ကာ ထိုင်နေ ရှာလေ၏။ ထိုအချိန်တွင် လူတစ်ယောက်သည် အပေါ်ရုံအဝတ်ကို ပစ်ပေး၍ ထိုအဝတ်ကို ဝတ်ကာ မြတ်စွာဘုရားထံ ချဉ်းကပ်ပြီး တည်ခြင်းငါးပါးဖြင့် ရှိခိုးလျက် မိမိသောကဖြစ်ရခြင်း အကြောင်းရင်းကို လျှောက်ထားလေ၏။</p> <p>မြတ်စွာဗုဒ္ဓက “ချစ်သမီး ပဋာစာရီ-ထွေရာလေးပါး သင်ချစ်သမီး အကြံ များမနေလင့်၊ သင်ချစ်သမီး၏ မှီခိုကိုးစား အားထားရာ ဖြစ်နိုင်သောသူ၏ အထံသို့ သင်ချစ်သမီး ရောက်ခဲ့လေပြီ၊ သင်ချစ်သမီးသည် ယခုအခါ သား, လင်, မိဘ, မောင်တို့ သေဆုံးရခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် မျက်ရည်ပေါက် ကြီးငယ်ကို ဖြစ်စေရဘိသကဲ့သို့ပင် အနမတဂ္ဂ အစမထင် သံသရာတခွင်၌ သား, လင်, မိဘ, မောင်တို့ သေဆုံးရခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ကျခဲ့ရသော မျက်ရည်ပေါက်များကား မဟာသမုဒ္ဒရာ လေးစင်း အတွင်းမှာ ရှိသော ရေပေါက်တို့ထက် များလှတုံသေး၏”ဟု တရားဓမ္မ ညွှန်းဖော် ပြလျက် ချစ်သမီး ပဋာစာရီ- ကာယစိတ္တ ဒုက္ခနှစ်ဖုံဖြင့် တွေ့ကြုံနှိပ်စက်အပ်သော ဒေါသကိလေသာ<br> <br>စာမျက်နှာ-645 <hr> မခွါရသေးသူ လူတစ်ယောက်၏ စိုးရိမ်ပူဆွေး ငိုကြွေးရခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်၍ လာသော ဂဏန်းမချနိုင်သော မျက်ရည်ပေါက်များသည် သမုဒ္ဒရာလေးစင်း အတွင်းမှာရှိသော ရေထက် များပြားလှ၏။ ချစ်သမီး ပဋာစာရီ- အဘယ်ကြောင့် သတိယွင်းပေါ့ မေ့လျော့နေလေသနည်း၊ အသိတရား လက်ကိုင်ထား၍ သင်ကား မမေ့မလျော့လေလင့်” ဟူ၍ သောကငြိမ်းတရားကို ဟောကြားတော်မူ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ပဋာစာရီ၏ သောကတရား ပါး၍ နေသည်ကို သိမြင် တော်မူ၍ ပညာရှိသောသူသည် မိမိ၏သီလကို သုတ်သင်စင်ကြယ်စေ၍ နိဗ္ဗာန် ရောက်ကြောင်း အကျင့်ကောင်း လမ်းစဉ်ကိုသာ ကောင်းစွာ ပြီးစေရမည်ဟု ဖော်ပြတော်မူလျက် တရားဟောတော်မူ၏။ ဒေသနာဆုံးသော အခါ ပဋာစာရီ သေဋ္ဌေးသမီးသည် မဟာပထဝီမြေမှုန့်ပမာဏ များလှစွာသော ကိလေသာတို့ကို သောတပတ္တိမဂ်ပညာဖြင့် အပြီးတိုင် လောင်ကျွမ်းစေလျက် သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်လေ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ပဋာစာရီကို ဘိက္ခုနီမတို့ထံသို့ ခေါ်၍ ရှင်ရဟန်းမ ပြုပေးစေတော်မူ၏။ ပဋာစာရီ ဘိက္ခုနီမ ဖြစ်ပြီးနောက် ဝိပဿနာ အလုပ်ကို အားထုတ်ကျင့်ကြံစဉ် တနေ့သ၌ ရေအိုးဖြင့် ရေကိုခပ်၍ ခြေကိုဆေးရန် ရေလောင်းလေလျှင် အနည်းငယ်သော အရပ်တိုင်အောင် ရေရောက်၍ ပြတ် လေ၏။ ဒုတိယအကြိမ် တတိယအကြိမ် လောင်းပြန်သောအခါတွင်လည်း အနည်းငယ်ဝေးသော အရပ်တိုင်အောင် ရေရောက်၍ ပြတ်လေ၏။</p> <p>ပဋာစာရီသည် ထိုရေသုံးမျိုး ရောက်ရာ အရပ်သုံးမျိုးကို အာရုံပြု၍ အရွယ်သုံးပါးတို့ကို ဉာဏ်ဖြင့် ပိုင်းခြားပြီးလျှင် ပထမအရွယ်၌လည်း စုတိပြတ်ကြွေ သေလွန်နိုင်ကြ ကုန်၏။ မဇ္ဈိမအရွယ်၌လည်း စုတိပြတ်ကြွေ သေလွန်နိုင်ကြကုန်၏။ ပစ္ဆိမအရွယ် ၌လည်း စုတိပြတ်ကြွေ ဧကန်ပင် သေလွန်နိုင်ကြကုန်၏ဟု ပညာသက်ဝင် ဆင်ခြင်စဉ်းစား၍ နေလေ၏။</p> <p>ထို့နောက် အနိစ္စ လက္ခဏာကိုလည်းကောင်း၊ ထိုအနိစ္စလက္ခဏာကို အစဉ်လျှောက်သဖြင့် ဒုက္ခလက္ခဏာ, အနတ္တလက္ခဏာ နှစ်ပါးတို့ကိုလည်းကောင်း စူးစမ်းဆင်ခြင်လျက် ဝိပဿနာအလုပ် ပွားများ အားထုတ်နေစဉ် မိမိနေရာ ကျောင်းတိုက်ခန်းသို့ ဝင်လေလျှင် အမိုက်မှောင်ကို ပယ်ဖျောက်ရန် ဆီမီးခွက်ကို စွဲကိုင်ကာ အခန်းတွင်းသို့ ဝင်ရောက်၍ ဆီမီး ခွက်ကို နေရာတကျထားပြီးလျှင် ညောင်စောင်းငယ်၌ ထိုင်လျက်ပင်လျှင် ဆီမီးခွက်ကို ငြိမ်းစေရန် အပ်သံချွန်ဖြင့် ဆီမီးစာကို ဆီသို့ ရှေးရှု ဆွဲငင် လိုက်လေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-646 <hr> ထိုအချိန်၌ မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ဂန္ဓကုဋီကျောင်းတော်၌ ထိုင်နေတော် မူရင်းကပင် ကိုယ်တော်ရောင်ကို ဖြန့်လွှတ်၍ ထေရီမ မျက်မှောက်၌ ရပ်တည်ကာ ဟောသကဲ့သို့-</p> <p>“ချစ်သမီး ပဋာစာရီ- သင်ချစ်သမီး စဉ်းစားဆင်ခြင်သော ဤအကြောင်း အရာသည် စဉ်းစားဆင်ခြင်သည့်အတိုင်း မှန်ပေ၏။ ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါ တို့သည်ပင် စုတိပြတ်ကြွေ သေလွန်ခြင်းသဘော ရှိကြကုန်၏။ သို့ဖြစ်ရကား ခန္ဓာငါးပါးတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်းကို ဉာဏ်ပညာဖြင့် မသိမြင်သောသူ၏ အနှစ်တစ်ရာ အသက်ရှင်နေရခြင်းထက် ခန္ဓာငါးပါးတို့၏ ဖြစ်ခြင်း၊ ပျက်ခြင်းကို ဉာဏ်ပညာဖြင့် သိမြင်သောသူ၏ တစ်ရက်မျှသော်လည်းကောင်း၊ တစ်ခဏ မျှသော်လည်းကောင်း အသက်ရှင် နေရခြင်းသည် ချီးမွမ်းအပ် အထူးသဖြင့် မြတ်လှပေ၏။</p> <p>ဤ တရားဒေသနာ ဆုံးသောအခါ ပဋာစာရီထေရီသည် ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် လေးပါးတို့နှင့်တကွ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်လေ၏။ ပဋာစာရီသည် ရဟန္တာ ဖြစ်ပြီးနောက် ဗုဒ္ဓအထံတော်၌ ဝိနည်းပိဋကတ်ကို သင်ကြားတင်မြောက်ပြီး ဝိနည်းနှင့်ပတ်သက်လျှင် ဟုတ်မှန်သည့်အတိုင်း ဖြေဆိုလေ့ရှိသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာက “ဝိနည်းကို ဆောင်ကုန်သော ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဘိက္ခုနီမတို့တွင် ပဋာစာရီ ဘိက္ခုနီမသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး”ဟု ဧတဒဂ် ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူပါသည်။</p> <h3>၅။ ဓမ္မဒိန္နာထေရီ</h3> <p>ဓမ္မဒိန္နာထေရီသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သူ သေဋ္ဌေးသမီးဖြစ်၍ ဝိသာခသေဋ္ဌေးနှင့် လက်ဆက်ပြီး သေဋ္ဌေးအိမ်သို့ လိုက်ရကာ ဓမ္မဒိန္နာ သေဋ္ဌေးကတော်ဟူ၍ ထင်ရှားလေသည်။ ဝိသာခသေဋ္ဌေးသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ပထမဆုံးအကြိမ် ရာဇဂြိုဟ်သို့ ရောက်တော်မူ၍ တစ်သိန်းနှစ်သောင်းသော ပရိသတ်နှင့် အတူ လာရောက်သော ဗိမ္ဗိသာရ မင်းတရားအား တရား ဟောတော်မူသဖြင့် သောတာပတ္တိဖိုလ်သို့ ရောက်ကြသော တစ်သိန်း နှစ်သောင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ အနက် တစ်ယောက်အပါအဝင် ဖြစ်လေသည်။ ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီးနှင့် အလွန် ရင်းနှီးသော မိတ်ဆွေသေဋ္ဌေးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-647 <hr> တဖန် ဝိသာခသည် တစ်နေ့သ၌ တရားနာရပြန်သော် သကဒါဂါမိဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်လေသည်။ နောက်တစ်ကြိမ် တရားနာရပြန်သော် အနာဂါမိဖိုလ်၌ တည်လေသည်။ ဝိသာခသေဋ္ဌေးသည် အနာဂါမ် အရိယာ ဖြစ်ပြီးနောက် အိမ်သို့ပြန်လာရာတွင် ခါတိုင်းကဲ့သို့ မဟုတ်ဘဲ အလွန်ငြိမ်သက်သော ဣန္ဒြေ အလွန်ငြိမ်းအေးသော စိတ်ရှိလျက် ပြန်လာလေသည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာသေဋ္ဌေးကတော်သည် လေသာပြူတင်းဖွင့်၍ လမ်းမသို့ မျှော်ကြည့် လတ်သော် ဣန္ဒြေကြီးစွာဖြင့် လာနေသော ငါ၏အရှင် ဝိသာခသေဋ္ဌေးသည် အဘယ်အကြောင်းထူးရှိပါလိမ့်ဟု အောက်မေ့ကာ အိမ်လှေကားရင်း၌ ရပ်လျက် မိမိလက်ကို ဆန့်တန်း ပေးလိုက်သော်လည်း ခါတိုင်းလို မဟုတ်ဘဲ ဝိသာခ သေဋ္ဌေးသည် မိမိလက်ကို ကွေး၍ပင် ထားလိုက်လေ၏။ သေဋ္ဌေးကတော်သည် နံနက်စာ စားသောအခါ သိရမည်ဟု အောက်မေ့ကာ စိတ်ကို ဖြေလေ၏။</p> <p>ထိုနေ့၌ ဝိသာခသည် သေဋ္ဌေးကတော်ကို မခေါ်ဘဲ ကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်သော ရဟန်းတစ်ပါးကဲ့သို့ ဣန္ဒြေကြီးစွာဖြင့် တစ်ယောက်တည်းသာ စားလေ၏။ သေဋ္ဌေးကတော်လည်း ညနေချမ်းအခါ၌ သိရလိမ့်မည်ဟု အောက်မေ့ကာ စိတ်ကို ဖြေသိမ့်လေ၏။</p> <p>ဝိသာခါ သေဋ္ဌေးသည် ညချမ်းကာလ ရောက်လတ်သော် ကျက်သရေ တိုက်ခန်းသို့ မဝင်ဘဲ အခြားအခန်းတစ်ခုကို ရှင်းလင်းကာ ခုတင်ညောင်စောင်း တစ်ခုကို ခင်းစေ၍ တစ်ယောက်တည်းသာ အိပ်စက်လေ၏။ သေဌေးကတော် ဓမ္မဒိန္နာမှာ မျိုးမျိုးတွေးတောကာ လွန်စွာ စိတ်နှလုံး မချမ်းသာဘဲ တစ်ရက် နှစ်ရက်နေပြီးသောအခါ၌ ဝိသာခသေဋ္ဌေးအား ပြုစုယုယရန် သွားရောက်၍ ရှိခိုးလျက် ရပ်တည်နေလေ၏။</p> <p>ထိုအခါ ဝိသာခ-က “ဓမ္မဒိန္နာ-အခါမဟုတ်ဘဲ ဘာကြောင့်လာသလဲ” ဟု မေး၏။ သေဋ္ဌေးကတော်က အရှင့်သားသည် ယခုအခါ ရှေးကလို မဟုတ်တော့ပါ၊ ဘယ်လိုလဲ၊ အရှင့်သား၏ အဖို့ရာ ကျွန်တော်မမှ အပြင်ပ၌ တောင့်တချစ်ခင်မှုပင် ရှိလေသလောဟု မေး၏။ သေဋ္ဌေးကြီးက မရှိပါဟု ဖြေ၏။</p> <p>သေဋ္ဌေးကတော်က သို့မဟုတ်လျှင် အခြား တစုံတယောက် စိတ်ဝမ်းကွဲအောင် ပြုလုပ်သူ ရှိသလောဟု မေး၏။ သေဋ္ဌေးက ဤသို့ စိတ်ဝမ်းကွဲ အောင် ပြုလုပ်သူ မရှိပါ။ သေဋ္ဌေးကတော်က ထိုသို့ဖြစ်လျှင် တစုံတရာ ကျွန်တော်မ၏ အပြစ်ပင် ရှိပါသလော။ သေဋ္ဌေးက သင်၏အပြစ်မရှိပါ။ သေဋ္ဌေး ကတော်က ထိုသို့ဖြစ်လျှင် အဘယ်ကြောင့် အရှင့်သားတို့သည် ကျွန်တော်မနှင့် ပင်ကိုပကတိ ဇနီးမောင်နှံသဘောဖြင့် နှုတ်ခွန်းဆက်စကား တုံ့ပြန်စကားမျှကိုပင် မပြောကြားကြပါသနည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-648 <hr> ဝိသာခသေဋ္ဌေးသည် ငါသိသော လောကုတ္တရာတရားမည်သည် လျှို့ဝှက် ထားသင့်သော တရားဖြစ်၏။ သို့သော် အကယ်၍ မဖြေလျှင် သေဋ္ဌေးကတော် သေဖွယ်ရှိသည်ကို ဆင်ခြင်စဉ်းစားမိ၍ -</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာ- ငါသည် မြတ်စွာဘုရား၏တရားတော်ဒေသနာကို ကြားနာရသောကြောင့် လောကုတ္တရာ တရားကို ရရှိ သိမြင်ခဲ့လေပြီ။ ထို့ကြောင့် လောကီ အပြု အမူများသည် လားလားမျှ မသင့်တော့ချေ။ အကယ်၍ သင်အလိုရှိပါမူ ကုဋေရှစ်ဆယ်သော ဥစ္စာများ ဤအိမ်မှာ ရှိပေသည်။ သင်သည် စိုးပိုင်သူ ဖြစ်ကာ ငါ၏ အမိအရာ၌ ဖြစ်စေ၊ အစ်မအရာ၌ ဖြစ်စေ တည်နေပါလော့။ သင်ပေးအပ်သည့် ထမင်းအစာမျှဖြင့်ပင် ငါသည် မျှတ၍ နေပါမည်။ ဤသို့ မပြုလုပ်လိုလျှင်လည်း ဤစည်းစိမ်ဥစ္စာတို့ကို ယူဆောင်ကာ သင့်မိဘအိမ်သို့ ပြန်သွားပါလေ၊ အကယ်၍ အပြင်အပ၌ တောင့်တမှု မရှိဘူးဆိုလျှင် ငါသည် သင့်ကို နှမငယ်အရာ၌ သော်လည်းကောင်း၊ သမီးအရာ၌ သော်လည်းကောင်း ထား၍ ကျွေးမွေး စောင့်ရှောက်ပါမည်ဟု ပြောကြားလေ၏။</p> <p>သေဌေးကတော်သည် ထိုစကားကို ကြားသိရလျှင် ဝိသာခါသေဋ္ဌေးကို အရှင့်သား- အသို့နည်း၊ ဤလောကုတ္တရာတရားကို ယောက်ျားများသာ ရထိုက် ပါသလော၊ မာတုဂါမမိန်းမများလည်း ရနိုင်ပါသလောဟု မေးမြန်းလေ၏။</p> <p>ထိုအခါ ဝိသာခသေဋ္ဌေးက ဘယ့်နှယ်ပြောပါလိမ့် ဓမ္မဒိန္နာ၊ ဓမ္မာနုဓမ္မ ပဋိပတ်ကို ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်ကြသော သူတိုင်းပင် ဤလောကုတ္တရာ တရားဓမ္မကို ရယူနိုင်ကြကုန်၏။ မဂ်ဖိုလ်၏ ဥပနိဿယည်း ရှေးကုသိုလ် ပစ္စည်းရှိသူတိုင်းပင် ဤလောကုတ္တရာတရားကို ရယူနိုင်ကြ၏ဟု ဖြေကြား ပြောဆိုလေလျှင် ဓမ္မဒိန္နာ သေဌေးကတော်သည် “အရှင့်သား- ထိုသို့ ဖြစ်လျှင် ကျွန်မအား ရှင်ရဟန်းမ ပြုလုပ်ရန် ခွင့်ပြုတော်မူကြကုန်လော့” ဟု ခွင့်ပန် စကား ပြောကြားလေ၏။</p> <p>ထိုခဏမှာပင် ဗိမ္ဗိသာရ မင်းကြီးထံသို့ သွား၍ ရှိခိုးကာ ရပ်တည်လေလျှင် မင်းကြီးက “သေဋ္ဌေး- အခါမဟုတ် ဘာကြောင့် လာရောက် သလဲ”ဟု မေးလျှင် “မြတ်သော မင်းကြီး -ဓမ္မဒိန္နာသေဋ္ဌေးကတော် ရှင်ရဟန်းမ ပြုတော့မည်” ဟု လျှောက်ထားလေ၏။ “အဘယ်ဝတ္တုကို အလိုရှိသနည်း”ဟု မင်းကြီး မေးလျှင် သဌေးကြီးက “ရွှေထမ်းစင်ကို ရလိုပါ၏။ မြို့တော်ကိုလည်း သုတ်သင်စေခြင်းငှာ အလိုရှိပါ၏”ဟု လျှောက်လေ၏။ မင်းကြီးသည် သေဋ္ဌေး အလိုအတိုင်း ပြုလုပ်ပေး၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-649 <hr> ဝိသာခသေဋ္ဌေးသည် သေဋ္ဌေးကတော်ကို နံ့သာရေဖြင့် ရေချိုးစေ၍ အဆင်တန်ဆာစုံဖြင့် တန်ဆာဆင်စေပြီးလျှင် ရွှေထမ်းစင်ထက်၌ ထိုင်နေစေလျက် ဆွေမျိုးအပေါင်းကို ဝန်းရံစေပြီးနောက် မြို့တော်ကို များစွာသော နံ့သာ ပန်းမာလ်တို့ဖြင့် ပူဇော်မှုပြုကာ ဘိက္ခုနီမများ နေထိုင်ရာ ကျောင်းတိုက်သို့ သွားရောက်၍ “အရှင်မကြီးတို့ဘုရား- အကျွန်ုပ်၏ ဓမ္မဒိန္နာ သေဋ္ဌေးကတော်ကို ရှင်ရဟန်းမ ပြုပေးတော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်ထား ပြောဆိုလေ၏။</p> <p>ဘိက္ခုနီမတို့က အပြစ်ရှိလျှင် သည်းခံဖို့ ပြောဆိုသောအခါ ဝိသာခသေဋ္ဌေး သည် “အရှင်မကြီးတို့ဘုရား- ဓမ္မဒိန္နာသေဋ္ဌေးကတော်မှာ တစိုးတစိ အပြစ် မရှိပါ။ ဓမ္မဒိန္နာသည် သဒ္ဓါကြည်ညိုသဖြင့် ရှင်ရဟန်းမ ပြုလိုသူ ဖြစ်ပါသည်” ဟု လျှောက်ထားလေ၏။ ထိုအခါ ဝိနည်းကျွမ်းကျင်သော ထေရီတစ်ပါးသည် တစပဉ္စကကမ္မဋ္ဌာန်းကို ဟောကြားပြီးနောက် ဆံတို့ကို ပယ်ရိတ်၍ ရှင်ရဟန်းမ ပြုပေးလေ၏။ ဝိသာခသည် ဓမ္မဒိန္နာထေရီမကို “အရှင်မ - သာသနာတော်၌ မွေ့လျော်စွာ နေတော်မူပါ၊ မြတ်စွာဘုရားသည် တရားတော်ကို စ, လယ်, ဆုံး သုံးပါးအစုံ ကောင်းခြင်းဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံထင်ရှား ဟောကြားအပ်ပါပြီ” ဟု လျှောက်ထား၍ ရှိခိုးပြီးလျှင် အိမ်သို့ ပြန်လေ၏။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာ ထေရီမ၏ အဖို့ရာ လာဘ်ပူဇာသက္ကာရ များလှသောကြောင့် ရဟန်းတရားကို အားထုတ်ခွင့်ကို မရနိုင်ဘဲ ရှိလေသည်။ “ဝိသာခသေဋ္ဌေးသည် အိမ်အလယ်၌ တည်နေစဉ်ပင် သံသရာဝဋ်ဒုက္ခဆုံးအောင် ပြုသေး၏။ ငါကား ရဟန်းမ ဖြစ်ချေပြီ၊ ထို့ကြောင့် သံသရာဝဋ်ဒုက္ခဆုံးအောင် ကျင့်ဆောင် ကြိုးစား အားထုတ်မှ သင့်တော့မည်ဟု” ဆင်ခြင်မိကာ ထေရီမကြီးတို့ထံ သွား၍ ရွာငယ်တောကျောင်းသို့ သွားလိုပါသည်ဟု လျှောက်ထားရာ ထေရီမ ကြီးတို့သည် ဓမ္မဒိန္နာထေရီမ၏ တောကျောင်းနေလိုသောစိတ်ကို မတားနိုင် ရကား ဓမ္မဒိန္နာကို တောကျောင်းတစ်ခုသို့ ခေါ်ဆောင်သွားကြလေကုန်၏။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာထေရီသည် ဘဝများစွာက သင်္ခါရတရားတို့ကို ဉာဏ်ပညာဖြင့် ကြိတ်ချေခဲ့ဖူးသူ ဖြစ်သောကြောင့် မကြာမြင့်မီပင်လျှင် ရဟန်းတရား ပွားများ ကြိုးကုတ် အားထုတ်သဖြင့် ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်လေးပါးတို့နှင့် တကွ အရဟတ္တ ဖိုလ်သို့ ဆိုက်ရောက်လေ၏။ ဓမ္မဒိန္နာသည် ရဟန္တာဖြစ်သောအခါ ဆွေမျိုး တို့ကို ချီးမြှောက်လို၍ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သို့ တဖန်ပြန်၍ လာလေသည်။</p> <p>ဝိသာခသေဋ္ဌေးသည် “ထေရီမ ပြန်လာပြီ” ဟူသော သတင်းစကားကို ကြားသိရ၍ အခြေအနေကို သိရှိရန် ညနေချမ်းအခါ၌ ဓမ္မဒိန္နာထေရီမထံသို့ သွားရောက်ရှိခိုးကာ ဥပါဒါနက္ခန္ဓာငါးပါးတို့ကို ကပ်ကာဆောင်၍ ပြဿနာကို<br> <br>စာမျက်နှာ-650 <hr> မေးလျှောက်ပေအံ့၊ အမေးကို ဖြေဆိုခြင်းဖြင့် ထိုဓမ္မဒိန္နာ၏ သာသနာ၌ မွေ့လျော်ခြင်း, မမွေ့လျော်ခြင်းကို ငါသိအောင် စုံစမ်းပေအံ့ဟု ကြံစည်ဆင်ခြင် ပြီးလျှင် ခန္ဓာငါးပါး အစရှိသော အစွမ်းအားဖြင့် ပြဿနာတို့ကို မေးမြန်း လေသည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာထေရီသည် သန်လျက်ဖြင့် ကြားရိုးကို ဖြတ်သကဲ့သို့ မေးတိုင်း မေးတိုင်းသော ပြဿနာစုကို မဆုတ်မဆိုင်း မြင်းလျင် စိုင်းသကဲ့သို့ ဟုတ်တိုင်း မှန်ရာ ဖြေဆိုလေသည်။ ဝိသာခသေဌေးသည် ဓမ္မဒိန္နာထေရီမ၏ ဉာဏ်ထက်မြတ် ခြင်းကို သိရှိ၍ မိမိ ရအပ် သိအပ်ပြီးသော အရာဝယ် အစဉ်အတိုင်း အောက်မဂ် သုံးပါးတို့၌ မေးသင့်သမျှ ခြင်းရာဥဿုံ ကုန်အောင် စုံအောင် မေးပြီးလျှင် နာယူသင်ကြား မှတ်သားသောအားဖြင့် အရဟတ္တမဂ်၌လည်း ပြဿနာကို မေးမြန်းပြန်လေသည်။</p> <p>ဓမ္မဒိန္နာ ထေရီမသည်လည်း ဝိသာခါသေဋ္ဌေး၏ အဖို့ရာ အနာဂါမ် တိုင်အောင်သာ မေးဖို့ရန် အရာဖြစ်သည်ကို သိ၍ ယခုအခါ ဝိသာခသေဋ္ဌေးသည် မိမိ၏ မေးသင့်သော အရာနယ်ပယ်ကို လွန်၍ ပြေးသွား လေပြီဟု သိရှိကာ ဝိသာခါကို တန့်ရပ်စေ၏။</p> <p>“ဒါယကာ ဝိသာခ- သင်သည် ပြဿနာ လွန်၍ သွားပြီ၊ သင်သည် ပြဿနာတို့၏ အဆုံးအပိုင်းအခြားကို ယူရန် မစွမ်းနိုင်၊ မှန်ပါသည်၊ ဒါယကာ ဝိသာခါ- သုံးပါးသိက္ခာ သာသနာတည်းဟူသော မြတ်သော အကျင့်သည် နိဗ္ဗာန်သို့ သက်ဝင်၏။ နိဗ္ဗာန်လျှင် လားရာရှိ၏။ နိဗ္ဗာန်လျှင် အဆုံးရှိ၏။ ဒါယကာဝိသာခ-အလိုရှိခဲ့မူ သင်သည် မြတ်စွာဘုရားသို့ ချဉ်းကပ်၍ ထိုအနက် အဓိပ္ပါယ် အကြောင်းအရာကို မေးလျှောက်လော့၊ သင့်အား မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူသည့်အတိုင်း ထိုအနက်အဓိပ္ပါယ် အကြောင်းအရာကို မှတ်လော့”ဟု ပြောဆိုလိုက်လေသည်။</p> <p>ထိုအခါ ဝိသာခသေဋ္ဌေးသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်ထံသို့ သွားရောက်၍ မိမိက မေးပုံ၊ ဓမ္မဒိန္နထေရီမက ဖြေပုံ အလုံးစုံကို မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက် ထားလေ၏။ မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ဝိသာခသေဋ္ဌေး လျှောက်ထားသည့် စကားကို ကြားသိတော်မူရလေလျှင် “ငါသမီးတော် ဓမ္မဒိန္နာ ထေရီမ၏ သန္တာန်မှာ အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် ခန္ဓာတရားတို့၌ တပ်မက်မှု တဏှာ လောဘ မရှိတော့ချေ” ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>ထို့နောက်မှ မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ဓမ္မဒိန္နာထေရီအား သာဓုကောင်းချီး ပေးတော်မူပြီးလျှင် ဝိသာခသေဋ္ဌေးကို “ဒါယကာ ဝိသာခ-ဓမ္မဒိန္နာရဟန်းမသည် ပညာရှိ၏။ ဒါယကာဝိသာခါ-ဓမ္မဒိန္နာ ရဟန်းမသည် များမြတ်သော ပညာရှိ၏”<br> <br>စာမျက်နှာ-651 <hr> ဒါယကာဝိသာခ- ငါဘုရားကို အကယ်၍ ထိုအနက်သဘောကို သင်မေးမြန်းလျှင် ငါဘုရားသည်လည်း ထိုအနက် သဘောကို ဓမ္မဒိန္နာရဟန်းမ ဖြေကြားသကဲ့သို့ ဖြေကြားရာ၏။ ထိုပြဿနာ၏ အနက်သည် ဤအနက်ပင်တည်း။ ဤသို့ ဓမ္မဒိန္နာရဟန်းမ ဖြေကြားသည့်အတိုင်း သင်မှတ်ယူလော့” ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန် ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဓမ္မဒိန္နာထေရီမအား “ရဟန်းတို့- တရားဟောကောင်းကြ၊ တရားဟောခြင်း၌ လိမ္မာကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဘိက္ခုနီမတို့တွင် ဓမ္မဒိန္နာ ဘိက္ခုနီမသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး”ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှင့်တော်မူလေ၏။</p> <h3>၆။ နန္ဒာထေရီ (ဇနပဒကလျာဏီ)</h3> <p>နန္ဒာထေရီသည် နန္ဒမင်းသား၏ ကြင်ရာလောင်း နန္ဒာမင်းသမီး ဖြစ်၍ လာလေသည်။ အဘိရူပနန္ဒာမင်းသမီးဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြ၏။ နောင်တွင် အလွန် တင့်တယ်သော ရုပ်အဆင်းရှိသူဖြစ်ခြင်းကြောင့် ဇနပဒကလျာဏီအမည်တွင် လေသည်။ မိထွေးတော် ပဇာပတိဂေါတမီ၏ သမီးအရင်း ဇနပဒကလျာဏီသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာက ကပိလဝတ်သို့ ကြွ၍ နန္ဒမင်းသား, ရာဟုလာ, မယ်တော်မိထွေးတော် ဂေါတမီတို့ ရဟန်းပြု ရဟန်းမ ပြုကြသော အချိန်မှ စ၍ မယ်တော်ကြီးထံ သွားရောက်၍ ရဟန်းမ ပြုလေ၏။</p> <p>ဇနပဒကလျာဏီသည် ရဟန်းပြုပြီးသော နေ့မှစ၍ မြတ်ဗုဒ္ဓက ရုပ်အဆင်းကို ကဲ့ရဲ့တော်မူ၏ဟု အောက်မေ့ကာ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာထံ မဆည်းကပ်ရဲချေ။ အဆုံးအမ ဩဝါဒခံယူရန် အလှည့်ရောက်သော်လည်း ကိုယ်တိုင်မသွားဘဲ အခြားဘိက္ခုနီမ ကိုသာ ကိုယ်စားလွှတ်၍ အဆုံးအမ ဩဝါဒကို ယူဆောင်စေ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် နန္ဒာထေရီမ၏ ရုပ်ရည်၌ မာန်ယစ်၍နေကြောင်း သိတော် မူ၍ “ဘိက္ခုနီမများသည် မိမိအတွက် ဩဝါဒကို မိမိ ကိုယ်တိုင်သာ လာရောက်၍ ခံယူကြရမည်၊ ဘိက္ခုနီမများသည် အခြားဘိက္ခုနီမကို ကိုယ်စား မလွှတ်ရ” ဟု ထပ်ဆင့်၍ အမိန့် ထုတ်ပြန်တော်မူလေ၏။ ထိုအခါ ရူပနန္ဒာထေရီမသည် ရှောင်တိမ်းဖို့ မဖြစ်နိုင်တော့ဘဲ အလိုမရှိဘဲ အဆုံးအမခံရန် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာထံသို့ သွားရတော့၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ရူပနန္ဒာထေရီ၏ စရိုက်နှင့် လိုက်လျောညီညွတ်အောင် ကြိုတင်၍ တန်ခိုးတော်ဖြင့် မိန်းမလှ နိမ္မိတရုပ်တစ်ခုကို ဖန်ဆင်းလျက် ကိုယ်တော် မြတ်ကို ယပ်ခတ်ပေးနေသည့်ဟန် ဖန်ဆင်း၍ ထားတော်မူလေသည်။ ရူပနန္ဒာ ထေရီသည် ထိုနိမ္မိတ မိန်းမလှရုပ်ကိုမြင်ရလေလျှင် “အော်. . . . ငါသည် အကြောင်း”<br> <br>စာမျက်နှာ-652 <hr> မဟုတ်ဘဲလျက် မေ့လျော့ကာ မြတ်စွာဘုရားရှင် ထံတော်သို့ မလာမိချေတကား၊ ဤသို့ တင့်တယ်လှသည့် မိန်းမများသည်လည်း မြတ်စွာဘုရားအနီး၌ အကျွမ်းတဝင် ဝတ်ပြုကာ လှည့်လည် နေထိုင်ကြကုန်၏။ ငါ၏ အဆင်းကား ဤမိန်းမလှ တို့၏ အဆင်းနှင့် နှိုင်းဆလျှင် တစ်ဆယ့်ခြောက်စိတ် ဆယ့်ခြောက်ပြန်စိတ် (၂၅၆-စိတ်)သော်လည်း တစ်စိတ်လောက်မျှ မမီပါတကား၊ ငါသည် မသိ ဆိုးဝါးသည့်အတွက် ဤမျှလောက်ကြာအောင် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာထံတော်သို့ မလာ ရောက်မိချေတကား” ဟု အောက်မေ့၍ ထိုနိမ္မိတ မိန်းမလှအာရုံနိမိတ်ကို ယူကာ စူးစူးစိုက်စိုက် ကြည့်ရှုလျက် ရပ်တည်နေလေ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ရူပနန္ဒာထေရီအား ရှေးကောင်းမှုကုသိုလ်နှင့် ပြည့်စုံသော ကြောင့် “အဒြီနံ နဂရံ ကတံ” အစရှိသော ဂါထာကို ဟောတော်မူ၍ “စရံ ဝါ ယဒိ ဝါ တိဋ္ဌံ၊ နိသိန္နော ဥဒ ဝါ သယံ” အစရှိသော သုတ္တနိပါတ် ပါဠိတော်လာ ဝိဇယ သုတ္တန်ကို ဟောကြားတော်မူလေ၏။ ရူပနန္ဒာထေရီသည် ဝိဇယသုတ္တန် ဒေသနာကို အဖန်ဖန် နှလုံးသွင်း၍ သုညတ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို စီးဖြန်းကြိုးကုတ် အားထုတ်လတ်ရကား (၂)ရက် (၃)ရက် အတွင်း၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ဆိုက်လေ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ နန္ဒထေရီအား “ရဟန်းတို့ ဈာန်ဝင်စားလေ့ရှိကြသော ငါဘုရား၏ တပည့်မ သာဝိကာ ဘိက္ခုနီမတို့တွင် နန္ဒာထေရီ ဘိက္ခုနီမသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး” ဟု ဧတဒဂ် ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှောက်တော်မူလေ၏။</p> <h3>၇။ ကုဏ္ဍလကေသာထေရီ</h3> <p>ကုဏ္ဍလကေသာသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သူ ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီး ဖြစ်၏။ ရာဇဂြိုဟ် ပြည်၌ သတ္တုကလူဆိုး ထကြွသောင်းကျန်း၍ ဘုရင်က မြို့ဝန်ကို မင်းအာဏာ ထားပြီး ဖမ်းခိုင်းသောကြောင့် သတ္တုက လူဆိုးကို ခိုးထုပ်ခိုးထည်နှင့် မိလေ၏။ မင်းကြီးသည် သတ္တုက လူဆိုးကို ရွှေမြို့တော် တောင်တံခါးမှ ထုတ်၍ သတ်ကြ ကုန်ဟု အမိန့်ထုတ်တော်မူ၏။ မြို့ဝန်သည် သတ္တုက လူဆိုးကို လမ်းလေးခွ ဆုံတိုင်း ကြိမ်ဒဏ်အချက်တစ်ထောင် ရိုက်နှက်လျက် လက်ပြန်ကြိုးတုပ်ကာ တောင်တံခါးသို့ ခေါ်ဆောင်၍ သွားလေ၏။</p> <p>ထိုအချိန်၌ ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီးသည် လူအများ၏ အုတ်အုတ် ကျက်ကျက် အသံကြောင့် လေသာပြူတင်းကို ဖွင့်၍ ကြည့်လေလျှင် ရိုက်နှက်ခေါ်ဆောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-653 <hr> အပ်သော သတ္တုက လူဆိုးကို မြင်သဖြင့် လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် မိမိရင်ကို မ၍ သွားရောက်ကာ ကျက်သရေရှိသော အိပ်ရာ၌ မျက်နှာအောက်ချင် (မှောက် လျက်) လျောင်း၍ နေလေ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီးကား ထိုသေဋ္ဌေးကြီး သေဋ္ဌေးကတော်ကြီးတို့၏ ချစ်၍ မငြီး တစ်ဦးတည်းသော သမီးဖြစ်လေသည်။ ထို့ကြောင့် ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီး၏ ဆွေမျိုးများသည် သမီးကလေး အနည်းငယ်မျှ မျက်နှာပျက်သည်ကို သည်းမခံ နိုင်အောင် ရှိကြလေသည်။</p> <p>ထိုအခါ မိခင် သေဌေးကတော်ကြီးသည် ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီး အိပ်ရာ၌ ဝမ်းအလျားမှောက်၍ နေသည်ကို မြင်ရ၍ “သမီး- ဘယ်အမှုကို ပြုလုပ်ပေးရ မလဲ” ဟု မေးလေ၏။ ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီးက “သတ်ဖို့ ခေါ်ဆောင်သွားသော ခိုးသားကို ရပါမှ သမီးအသက်ရှင်ရပါလိမ့်မယ်၊ မရပါမူ သမီးအဖို့ရာ သေရန်သာ ရှိပါတော့တယ်” ဟု တိုက်ရိုက် ပြောဆို၏။</p> <p>မိဘများနှင့် ဆွေမျိုးများသည် နားချကြသော်လည်း မရသည့်အဆုံး၌ “သေခြင်းထက်တော့ အသက်ရှင်၍ မြင်နေရခြင်းက မြတ်ပါသေး၏” ဟု မှတ်ချက်ချကုန်၏။ ထို့နောက် ဖခင်ကြီးသည် မြို့ဝန်အား အသပြာတစ်ထောင် လာဘ်ထိုး၍ သတ္တုကကို ကယ်ယူကာ သမီး၏ စိတ်အလို ပြည့်စေဖို့ မိဘတို့၏ ကြီးမားလှစွာသော အနန္တမေတ္တာဖြင့် သမီး၏ ပြာသာဒ်ထက်သို့ ပို့စေ၏။ ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီးသည်လည်း ပြုစုလုပ်ကျွေးလေ၏။</p> <p>သတ္တုက လူဆိုးသည် သေဋ္ဌေးသမီး၏ အဆင်တန်ဆာ ဘဏ္ဍာအားလုံးကို ရယူမည်ဟု ယုတ်မာစွာ ကြံစည်၍ ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီးကို “ဘဒ္ဒါ- သင်ကတော့ ငါ့ကို အမှီပြု၍ သတ္တုကသည် အသက်ရအပ်လေပြီ ဟု အောက်မေ့ပေလိမ့်မည်။ စင်စစ်ကား ငါသည် အဖမ်းခံရလျှင် ခံရချင်းပင် စောရပပါတ တောင်စောင့်နတ်မင်း ကြီးအား 'အကယ်၍ အကျွန်ုပ်သည် အသက်ရှင်မှုကို ရပါမူ အရှင် နတ်မင်းအား ဗလိပူဇော်ပွဲကို ပေးဆက်ပါမည်' ဟု တောင်းပန်ခဲ့လေသည်။ ငါသည် စောရပပါတ တောင်စောင့်နတ်မင်းကို အမှီပြု၍ အသက်ရှင်မှုကို ရအပ်ခဲ့ပါပြီ၊ သင်ဘဒ္ဒါသည် လျင်မြန်စွာ ဗလိပူဇော်ပွဲကို စီရင်ပြင်ဆင်ပါလော့” ဟု ပြောလေ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒါ သေဋ္ဌေးသမီးသည် “သတ္တုက၏ အလိုဆန္ဒကို ဖြည့်မည်” ဟူသော ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ဗလိပူဇော်ပွဲကို ပြင်ဆင်စေ၍ အဆင်တန်ဆာစုံဝတ်ဆင်ကာ သတ္တုကနှင့်အတူ စောရပပါတတောင်သို့ အရောက်သွားပြီးသော် ရိုးသား စိတ်ဖြင့်ပင် “တောင်စောင့်နတ်မင်းအား ဗလိ ပူဇော်မှု ပြုပေတော့အံ့” ဟု အဖော်များနှင့် တောင်ပေါ်တက်ရန် အားထုတ်လေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-654 <hr> သတ္တုကသည် တောင်ပေါ်တက်စဉ် သေဋ္ဌေးသမီးအား ချစ်ဖွယ်သော စကား မပြောကြားဘဲ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော စကားကိုသာ ပြောဆိုလေ၏။ ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီးသည် ပါးနပ်သူဖြစ်၍ သတ္တုက၏ ကောက်ကျစ်သော အကြံကို သိရှိလေသည်။ တောင်ပေါ်သို့ ရောက်သောအခါ သတ္တုက က “ဘဒ္ဒါ . . . သင်၏ အပေါ်ရုံ အဝတ်ကို ချွတ်၍ သင့်ကိုယ်မှာ ဆင်လာသည့် အဆင်တန်ဆာ အားလုံးကို ဤတဘက်၌ ထုပ်လိုက်” ဟု မိုက်ရိုင်းစွာ ပြောဆို၏။</p> <p>ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေး သမီးက “အို့.. အရှင် ဘာအပြစ်ရှိလို့လဲ” ဟု သာယာစွာ မေးသော်လည်း သတ္တုကသည် “အမိုက်မ ငါသည် ဗလိနတ်ပူဇော်ရန် ရောက်လာသည်ဟု မှတ်ထင်သလော၊ ငါကား ဗလိနတ်အား ပူဇော်ဖို့ မဆိုထားနှင့် ဤတောင်စောင့် နတ်၏ အသည်းကိုပင် ထုတ်စားဝံ့သူ ဖြစ်တယ်၊ စင်စစ် ငါကား သင်၏ အဆင် တန်ဆာများကို လုယူလို၍ တောင်ထိပ်သို့ ခေါ်လာခြင်း ဖြစ်တယ်” ဟု ရိုင်းပြစွာ ပြောလေ၏။</p> <p>အလွန်လိမ္မာ ပါးနပ်သော သေဌေးသမီးသည် “အရှင်. . . . အဆင်တန်ဆာ များသည် အရှင်၏ ဥစ္စာပင် ဖြစ်တယ်၊ ကျွန်တော်မသည်လည်း အရှင်၏ ဥစ္စာပင် ဖြစ်တယ်” ဟု ပြောဆိုသောအခါ သတ္တုက လူဆိုးသည် “ဤစကားမျိုးကို ငါနားမလည်၊ သင့်ဥစ္စာကား တပါး၊ ငါ့ဥစ္စာကား တခြားသာလျှင် ဖြစ်၏” ဟု ပြတ်တောင်းစွာ ပြောလေ၏။ ထိုအခါ ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီးသည် “သူ၏ နှလုံး အလိုဆန္ဒကို ပြည့်စေဖို့ တန်ဆာဆင်မြဲတိုင်းဖြင့် ကျွန်မအား အရှင့်ကို ရှေ့မှ လည်းကောင်း, နောက်မှလည်းကောင်း လည်ဖက်၍ ယုယကြင်နာဖို့ အခွင့် ပေးရန်” အထူးတောင်းပန်လေ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီးသည် သတ္တုက လက်ခံသည်ကို သိရလျှင် အချိန်မဆွဲဘဲ လူဆိုး၏ရှေ့မှ လည်ဖက်၍ ယုယကြင်နာမှု ပြုပြီးလျှင် နောက်မှ လည်ဖက်၍ ယုယကြင်နာဟန်ဖြင့် သတ္တုက လူဆိုးကို တောင်ကြား၌ တအား တွန်းချ လိုက်လေ၏။</p> <p>ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီး၏ ဥပါယကောသလ္လဉာဏ်ကို တောင်စောင့်နတ်မင်းက “အလုံးစုံသော အရာဌာနတို့၌ ယောက်ျားသာလျှင် ပညာရှိသည် မဟုတ်၊ မိန်းမသည်လည်း ထိုထိုကိစ္စ အဝဝတို့၌ မြော်မြင်ဆင်ခြင်နိုင်သူ, အကျိုးရ ကြောင်း နည်းလမ်းကောင်းကို ဆင်ခြင်နိုင်သူ ဖြစ်ဘိမှု ပညာရှိ ဖြစ်နိုင်တယ်” ဟု ချီးကျူးလေ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-655 <hr> ဘဒ္ဒါသေဋ္ဌေးသမီးသည် အိမ်သို့ ပြန်၍ မဖြစ်တော့သဖြင့် ဦးတည်ရာ သွားလေလျှင် တက္ကတွန်းအာရာမ်တခုကို ရောက်၍ တက္ကတွန်းဆရာတို့၏ သာသနာဝယ် အမြတ်စားနည်းဖြင့် ရဟန်းမ ပြုလေ၏။ ထန်းစေ့မှုတ်ဖြင့် ဆံပင်တို့ကို နာကျင်စွာနုတ်၍ ဆံပင်များ နောက်တဖန် ပေါက်လာပြန်သော အခါ နားတောင်းပမာ ဝိုင်းလျက် ဝိုင်းလျက် အစုလိုက် ပေါက်လာကြ၏။ ထိုအချိန်မှစ၍ ကုဏ္ဍလကေသာ (နားတောင်းပမာ အစုလိုက်ဝိုင်းသော ဆံပင်ရှိသူ)ဟု အမည်တွင်လေ၏။</p> <p>ကုဏ္ဍလကေသာ တက္ကတွန်းမသည် တက္ကတွန်းတို့ထံ၌ အလုံးစုံသော အတတ် ပညာကို သင်ယူပြီးနောက် ပါရမီ ရှိသူဖြစ်ရကား တက္ကတွန်းတို့ အယူဝါဒသည် တရားထူး မဟုတ်ဟု ဆင်ခြင်သိမြင်ကာ ထိုထို ရွာ နိဂုံး မင်းနေပြည်တော်တို့သို့ လှည့်လည်လျက် ပညာရှိတို့ထံ ချဉ်းကပ်၍ တတ်သိအပ်သော အတတ်ပညာ အားလုံးကို သင်ယူလေသည်။ ထိုအခါ ကုဏ္ဍလကေသာအား ဝါဒအပြိုင်အဆိုင် ပေးစွမ်းနိုင်သူ မရှိသလောက် ဖြစ်နေလေ၏။</p> <p>ကုဏ္ဍလကေသာသည် ဝါဒရှင်တစ်ယောက်ဖြစ်ကာ ရောက်လေရာ ရွာ နိဂုံး တို့၏ တံခါးဝ၌ သဲပုံပြုကာ သပြေခက်ကို စိုက်ထူပြီး “ဝါဒယှဉ်ပြိုင် ပြစ်တင် ပြောဆိုနိုင်သူသည် နင်းချေ.. ဖျက်စေသတည်း” ဟု အသိပေး၍ ထားလေ၏။ ခုနစ်ရက်တိုင်တိုင် ယှဉ်ပြိုင်သူ မရှိသောအခါ သပြေခက်ကို ယူဆောင်ကာ ဖဲသွားလေ၏။</p> <p>ကုဏ္ဍလကေသာသည် အစဉ်အတိုင်း ရွာ နိဂုံး မင်းနေပြည်သို့ လှည့်လည် လေရာ သာဝတ္ထိပြည်သို့ ရောက်၍ မြို့သို့ ဝင်လတ်သော် သဲပုံ၌ သပြေခက်ကို စိုက်၍ အနီးရှိ သူငယ်တို့အား အသိပေးကာ မြို့တွင်းသို့ ဝင်လေ၏။ တရား စစ်သူကြီးဖြစ်သော အရှင်သာရိပုတ္တရာသည် တပါးတည်း မြို့တွင်းသို့ ဆွမ်းခံဝင် လေသော် သဲပုံ၌ စိုက်ထားသည့် သပြေခက်ကို မြင်တော်မူ၍ အနီးရှိ ကလေး များကို မေးလေ၏။ ကလေးတို့သည် ကုဏ္ဍလကေသာ ပြောဆိုသမျှသော အကြောင်းအရာကို လျှောက်ထားကုန်၏။ ထိုအခါ အရှင်သာရိပုတ္တရာက ကလေးတို့ကို သပြေခက်ကို ဆွဲယူကာ နင်းချေဖျက်ဆီးခိုင်းလေ၏။</p> <p>ကုဏ္ဍလကေသာသည် မြို့တွင်းမှ ပြန်ထွက်လာသောအခါ နင်းချေဖျက်ဆီး ထားသော သပြေခက်ကို တွေ့မြင်ရ၍ အဘယ်သူ၏ အပြုအမူနည်းဟု အနီးရှိ ကလေးတို့ကို မေးလေ၏။ ကလေးတို့က တရားစစ်သူကြီး အရှင်သာရိပုတ္တရာ နင်းချေဖျက်ဆီးခိုင်း၍ နင်းချေကြောင်း ပြောလေ၏။ ထိုအခါ ကုဏ္ဍလကေသာ သည် “မိမိ၏ စွမ်းအင်ကို မသိမြင်သောသူသည် ဤသပြေခက်ကို နင်းချေစေခြင်းငှာ<br> <br>စာမျက်နှာ-656 <hr> စွမ်းနိုင်လိမ့်မည် မဟုတ်၊ အမှန်ပင် ဤမထေရ်သည် ကြီးမြတ်သူ ဖြစ်လိမ့်မည်။ ငါသည် တစ်ယောက်တည်း အဖော်နည်းပါးသူ ဖြစ်လျှင် တင့်တယ်လိမ့်မည် မဟုတ်ချေ။ မြို့တွင်းသို့ ဝင်ရောက်ကာ ပရိသတ်အား တရားစစ်သူကြီး အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် ဝါဒပြိုင်ကြမည် ဖြစ်ကြောင်း အသိပေးမှ သင့်တော်တော့မည်” ဟု ကြံစည်ကာ နီးစပ်ရာ အချင်းချင်း ပြောကြားသဖြင့် သာဝတ္ထိပြည်သူပြည်သား အားလုံးတို့ပင် သိရှိကြလေကုန်၏။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာမထေရ်မြတ်ထံ ကုဏ္ဍလကေသာသည် လူအပေါင်းခြံရံလျက် သွားရောက်ပြီး -</p> <p>ကုဏ္ဍလကေသာ - အရှင်ဘုရားတို့သည် တပည့်တော်မ၏ သပြေခက်ကို နင်းချေစေအပ်သလော။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ - အေး. . . ငါ နင်းချေစေအပ်သည်။</p> <p>ကုဏ္ဍလကေသာ - ထိုသို့ဖြစ်လျှင် အရှင်ဘုရားတို့နှင့် တပည့်တော်မ တို့၏ ဝါဒပြိုင်ဆိုင်မှု ဖြစ်စေတော့မလား။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ - ဖြစ်ပါစေ တက္ကတွန်းမလေး။</p> <p>ကုဏ္ဍလကေသာသည် မထေရ်မြတ်၏ ခွင့်ပြုချက်အရ မိမိသိသမျှ ဝါဒ အားလုံးကို မေးလေ၏။ မထေရ်မြတ်သည် အားလုံးကို ဖြေတော်မူလေ၏။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ - တက္ကတွန်းမလေး သင်သည် ငါ့ကို များစွာသော ပုစ္ဆာကို မေးအပ်ပြီ (ငါလည်း ဖြေအပ်ပြီ) ငါတို့ကလည်း သင့်ကို ပြဿနာတစ်ခုကို မေးကြကုန်အံ့။ ဧကံ နာမ ကံ၊ တက္ကတွန်းမလေး - ပရိညာသုံးပါးဖြင့် ပိုင်းခြား၍ သိရမည့် တရားတစ်မျိုးဟူသည် အဘယ်တရားနည်း။</p> <p>ကုဏ္ဍလကေသာ - တပည့်တော်မ မသိပါ အရှင်ဘုရား။</p> <p>အရှင်သာရိပုတ္တရာ - တက္ကတွန်းမလေး. . . . သင်သည် ငါတို့ သာသနာဝယ် သာမဏေငယ်ကလေးများ လေ့လာရသည့် ဤမျှကို မသိလျှင် အခြား အဘယ်တရားကို သင် သိနိုင်လိမ့် မည်နည်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-657 <hr> ဤသို့ မထေရ်မြတ်က မိန့်ဆိုလျှင် ပါရမီအရှင် ကုဏ္ဍလကေသာသည် မထေရ်၏ ခြေရင်း၌ ဝပ်စင်း၍ တပည့်တော်မသည် အရှင်ဘုရားတို့ကို ကိုးကွယ်ရာဟူ၍ သိမှတ်ဆည်းကပ်ပါ၏ဟု လျှောက်လေ၏။ မထေရ်မြတ်က နတ်နှင့်တကွသော သတ္တလောကကြီး တစ်ခုလုံး၌ အမြတ်ဆုံး ပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာ ဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း ဂန္ဓကုဋီတိုက်တော်၌ သီတင်းသုံးလျက် ရှိတော် မူ၏။ သင်သည် ထိုမြတ်စွာဘုရားကို ကိုးကွယ်ရာဟု သိမှတ်ဆည်းကပ်လောဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>ကုဏ္ဍလကေသာသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာထံသို့ သွားရောက် ဆည်းကပ်၍ တည်ခြင်းငါးပါးဖြင့် ရှိခိုးပြီး နေလေ၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ကုဏ္ဍလကေသာ၏ ဉာဏ်ရင့်ကျက်ချိန်ကို သိမြင်တော်မူ၍ -</p> <p>ဂါထာတစ်ထောင် ဖြစ်လင့်ကစား အကျိုးမရှိသော မိုးဖွဲ့ တောင်ဖွဲ့ ဖြစ်ဘိမူ မချီးမွမ်းအပ် မမြတ်ချေ။ “အပ္ပမာဒေါ အမတံ ပဒံ” . အစရှိသော ဂါထာပိုဒ်ကို ကြားနာရသည်ရှိသော် ကိလေသာအပူ ငြိမ်းလေ၏။ ထိုစာပိုဒ် တစ်ပိုဒ်ကသာလျှင် မြတ်၏ ဟု ချီးမွမ်းအပ်၏။</p> <p>ကုဏ္ဍလကေသာသည် ဟောတော်မူအပ်သော တရားဂါထာ ဆုံးသောအခါ ရပ်တည်ရင်းပင် ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် လေးပါးနှင့် တကွ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ရှိ၍ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာအား ရဟန်းမ ပြုပေးပါရန် လျှောက်ထား တောင်းပန်လေ၏။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၏ ခွင့်ပြုချက်အရ ကုဏ္ဍလကေသာသည် ဘိက္ခုနီမကျောင်းတိုက်သို့ သွားရောက်၍ ရဟန်းမ ပြုလေ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ “ရဟန်းတို့- လျင်မြန်စွာ ရအပ်သည့် မဂ်ဉာဏ်ဖိုလ်ဉာဏ်ရှိကြသည့် ငါဘုရား၏ တပည့်မသာဝိကာ ဘိက္ခုနီမတို့တွင် ဘဒ္ဒါမည်သော ကုဏ္ဍလကေသာသည် အသာဆုံး အမြတ်ဆုံး” ဟု ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးဖြင့် ချီးမြှောက်တော်မူပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-658 <hr> <h3>ဝေါဟာရရှင်းလင်းချက်</h3> <p>အကုသိုလ်ကံ = မျက်မှောက်ဘဝ, တမလွန်ဘဝ၌ အပြစ်ရှိသည့်အပြင် ဆင်းရဲကြောင်း အကျိုးကျေးဇူးများကို ပေးစွမ်းနိုင်သော အကုသိုလ် စေတနာ။</p> <p>အကျိုးဝိပါက် = ကုသိုလ်ကံ, အကုသိုလ်ကံတို့၏ အကျိုးရင်း, အကျိုးဆက် ဖြစ်သော ဝိပါက်ဝိညာဉ်။</p> <p>အတ္တဝါဒုပါဒါန် = အတ္တဝါဒ + ဥပါဒါန်၊ အတ္တရှိ၏ဟု ပြောဆို စွဲလမ်းခြင်း။</p> <p>အနန္တတန်ခိုး = အနန္တ + တန်ခိုး၊ အကန့်အသတ် အပိုင်းအခြားမရှိ များပြား ကြီးကျယ်လှသည့် တန်ခိုးတော်။</p> <p>အနမတဂ္ဂသံသရာ = အန + မတဂ္ဂ + သံသရာ၊ အစပိုင်းကို မသိနိုင်သော သံသရာ။ အစပိုင်း မထင်ရှားသော သံသရာ။</p> <p>အနာဂါမ် = အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်၊ ဤလူ့ပြည်သို့ ပဋိသန္ဓေနေရန် တဖန်မလာ တော့သည့် အနာဂါမိဖလဋ္ဌာန် အရိယာ ပုဂ္ဂိုလ်။</p> <p>အနုပါဒိသေသနိဗ္ဗာန = အနုပါဒိသေသ + နိဗ္ဗာန၊ ကိလေသာတို့မှ ကြွင်းကျန် ရစ်သည့် ဝိပါက်ကမ္မဇရုပ်များပင် အကြွင်းအကျန် မရှိသော နိဗ္ဗာန်။</p> <p>အနုလုံ = ရှေးရှေးဖြစ်သော ပရိကံနှင့် နောက်နောက်ဖြစ်သော အပ္ပနာတို့အား လျော်စွာဖြစ်သော စိတ်။</p> <p>အနုဿတိ = အ + သတိ၊ အနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း၊ အဖန်တလဲလဲ အောက်မေ့ ဆင်ခြင်ခြင်း။</p> <p>အပရာပရိယအကုသိုလ်ကံ = အပရာပရိယ + အကုသိုလ်ကံ၊ တတိယဘဝမှစ၍ နိဗ္ဗာန်ရသည့် ဘဝတိုင်အောင် ဘဝအဆက်ဆက်၌ အကျိုးပေးသော အကုသိုလ်ကံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-659 <hr> အပုညာဘိသင်္ခါရ = အပုည + အဘိသင်္ခါရ၊ အကျိုးဝိပါက်ဖြစ်သော ရုပ် နာမ် သင်္ခတတရားစုကို ပြုစီမံတတ်သော အကုသိုလ် စေတနာ။</p> <p>အပ္ပနာဈာန် = အပ္ပနာ + ဈာန်၊ ရူပ အရူပဈာန်၊ လောကုတ္တရာဈာန်၊ အာရုံသို့ သမ္ပယုတ်တရားတို့ကို ရှေးရှုတင်ပေးတတ်သော ဈာန်တရား။</p> <p>အပ္ပမာဒတရား = အပ္ပမာဒ + တရား၊ ကုသိုလ်ကောင်းမှုကိစ္စများ၌ မမေ့ မလျော့ကြောင်းဖြစ်သော သတိတရား။</p> <p>အဘိဇ္ဈာ = သူတစ်ပါးစည်းစိမ်ကို မတရား ရယူလိုမှု။</p> <p>အရညကင်ဓုတင် = အရညကင်+ဓုတင်၊ လူသူ ဝေးရာအရပ်၌ တောရ ဆောက် တည်သော ဓုတင်အကျင့်။</p> <p>အရဟတ္တမဂ် = ရဟန္တာဖြစ်ကြောင်းဖြစ်သော စတုတ္ထမဂ်။</p> <p>အရဟတ္တဖိုလ် = ရဟန္တာဖြစ်ကြောင်းဖြစ်သော ဖိုလ်။</p> <p>အရိယသစ္စာ = အရိယ + သစ္စာ၊ မချွတ်မယွင်း မှန်ကန်သော သစ္စာ တရား။ ဘုရား အစရှိသော အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ အမှန် တရား။</p> <p>အရူပဘုံ = အရူပ+ဘုံ၊ ရုပ်မရှိ နာမ်ဝိညာဉ်တစ်မျိုးတည်းသာ ရှိသော အရူပ ဗြဟ္မာတို့၏ နေထိုင်ရာဖြစ်သော ဘုံ။</p> <p>အဝိဇ္ဇာ = အဝိဇ္ဇာတရား၊ အမှန်တရားသဘောကို ဖုံးလွှမ်းတတ်သော မောဟတရား။</p> <p>အဝိဇ္ဇာသဝ = အဝိဇ္ဇာ+အာသဝ၊ အဝိဇ္ဇာဟူသော အာသဝေါတရား။</p> <p>အဝီတိက္ကမတရား = အဝီတိက္ကမ+တရား၊ မလွန်ကျူးအပ်သော ဒုစရိုက်တရား။</p> <p>အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန် = အဆုံး အပိုင်း အခြား မရှိသော ကောင်းကင် ပညတ်ဟူသော တည်ရာအာရုံရှိသော ဈာန်။</p> <p>အာကိဉ္စညာယတနဈာန် = အာကာသာနဉ္စာယတနဝိညာဉ်၏ ကင်းကွာချုပ် ပျောက်ခြင်းဟူသော နတ္ထိသောပညတ်လျှင် တည်ရာ အာရုံရှိသော ဈာန်။<br> <br>စာမျက်နှာ-660 <hr> အာဂန္တုရဟန်း = အာဂန္တု +ရဟန်း၊ အရပ်တပါးမှ ကြွရောက်လာသော ဧည့်သည် ရဟန်း။</p> <p>အာဒိကလျာဏ = အာဒိ+ကလျာဏ၊ အစ အပိုင်း အခန်း, ဘဝအစ ပထမ အရွယ်၏ ကောင်းခြင်း။</p> <p>အာနေဉ္ဇာဘိသင်္ခါရ = အာနေဉ္ဇ+အဘိသင်္ခါရ၊ မတုန်မလှုပ် ငြိမ်သက်သော အရူပ ဝိပါက်ဝိညာဉ်ကို ပြုပြင်စီရင်တတ်သော အရူပ ကုသိုလ် စေတနာ။</p> <p>အာယုသင်္ခါရ = အာယု+သင်္ခါရ၊ အသက်(ဇီဝိတိန္ဒြေ)ကို ပြုပြင်စီရင် တတ်သော ဖလသမာပတ်။</p> <p>အာဝါသ = နေရာဌာနဖြစ်သော အိမ်, ကျောင်း, ပရိဝုဏ် စသည်။</p> <h3>[ ဣ၊ ဥ၊ ဧ၊ ဩ ]</h3> <p>ဣဒ္ဓိမယသပိတ်သင်္ကန်း = ဣဒ္ဓိမယ+သပိတ်သင်္ကန်း၊ တန်ခိုးတော်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ် လာသော သပိတ်သင်္ကန်း။</p> <p>ဣဿရိယဘုန်းတော် = ဣဿရိယ+ဘုန်းတော်၊ မိမိ၏ စိတ်တော်ကို အစိုးရ နိုင်နင်းခြင်းဟူသော ဘုန်းတော်။</p> <p>ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ = ဥစ္ဆေဒ+ဒိဋ္ဌိ၊ ဥစ္ဆေဒအယူဝါဒ၊ အတ္တနှင့် လောကသည် သေပြီး နောက် ထပ်၍ မဖြစ် အဆက်ပြတ်၏ဟူသော အယူမှား။</p> <p>ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ် = ဥဒယ+ဗယ+ဉာဏ်၊ ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ အဖြစ်နှင့် အပျက်ကို ရှုမှတ်သော ဝိပဿနာဉာဏ်။</p> <p>ဥဒ္ဒိဿစေတီ = ဥဒ္ဒိဿ+စေတီ၊ သက်တော်ထင်ရှား သဗ္ဗညု မြတ်စွာ ဘုရားကို ရည်မှတ်၍ သွန်းထုပြုလုပ်ထားသည့် ရုပ်ပွား ဆင်းတုတော်စေတီ။</p> <p>ဥပစာ = အပ္ပနာ၏ အနီး၌ ဖြစ်သောစိတ်။</p> <p>ဥပစာရဈာန်စိတ် = အပ္ပနာဈာန်၏ ရှေ့အဖို့၌ ဖြစ်သော ဉာဏသမ္ပယုတ် ကာမာဝစရဇောစိတ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-661 <hr> ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ = ရဟန်းဘောင်သို့ ရောက်အောင် ပို့ဆောင်ပေးသော ဆရာ။</p> <p>ဥပဋ္ဌာက = အလုပ်အကျွေးပြုသူ၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးသောသူ။</p> <p>ဥပပါရမီ = မိမိ၏ ကိုယ်အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းကို မငဲ့ကွက်ဘဲ ဖြည့်ကျင့် ဆည်းပူး အပ်သော မွန်မြတ်သည့် ပါရမီ။</p> <p>ဥပါဒ်, ဌီ, ဘင် = ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ စတင်ဖြစ်ပေါ်ဆဲ ခဏသည် ဥပါဒ်၊ တည်ဆဲ ခဏသည် ဌီ၊ ချုပ်ပျက်သွားဆဲ ခဏသည် ဘင်မည်၏။</p> <p>ဥပါယကောသလ္လဉာဏ် = အကြောင်းဥပါယ် နည်းပရိယာယ်၌ ထူးချွန်ကျွမ်းကျင် သော ပညာ။</p> <p>ဧတဒဂ် = ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူး၊ “အမြတ်ဆုံး, အသာဆုံး, အကောင်းဆုံး” ဟု ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်တိုင် အသိအမှတ်ပြုအပ်သော ဘွဲ့ထူး။</p> <p>ဩဃလေးပါး = ဩဃ+လေးပါး၊ မိမိကိန်းရာ သတ္တဝါကို ဝဋ်ဒုက္ခ၌ နစ်မြုပ်အောင် လွှမ်းဖိ သတ်ဖြတ်တတ်သောတရား။ ယင်းတရားကား ကာမောဃ, ဘဝေါဃ, ဒိဋ္ဌောဃ, အဝိဇ္ဇောဃအားဖြင့် လေးပါးတည်း။</p> <h3>[ က ]</h3> <p>ကမ္မဇရုပ်ကလာပ် = ကမ္မဇ+ရုပ်ကလာပ်၊ ကမ္မဇ = ကံကြောင့်ဖြစ်သော၊ ရုပ်ကလာပ်=ရုပ်အပေါင်း၊ ကံကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ရုပ်အပေါင်း။</p> <p>ကသိုဏ်း = ကသိဏ (ပါဠိ)၊ ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်သည် အလုံးစုံ အကုန် အစင် တပြိုင်နက် ထင်မြင်အောင် ရှုမှတ်ဆင်ခြင်အပ် သော မြေစသည့် အာရုံ (၁ဝ)မျိုး။</p> <p>ကာမစ္ဆန္ဒ = ကာမ+ဆန္ဒ၊ ဝတ္ထုအာရုံ ကာမဂုဏ်၌ အလိုရှိခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်း။</p> <p>ကာမဘုန်းတော် = မိမိ လိုလားတောင့်တအပ်သည့် အကျိုးစီးပွားများ မိမိ အလိုဆန္ဒအတိုင်း ပြည့်စုံပြီးစီးစေနိုင်သော ဘုန်းတော်။<br> <br>စာမျက်နှာ-662 <hr> ကာမသုဂတိဘုံ = ကာမ+သု+ဂတိ (ဘုံ)၊ ကာမတဏှာနှင့် တကွဖြစ်သော ကောင်းသော လားရာ ရောက်ရာဘုံ၊ လူ့ပြည်နှင့် နတ်ပြည် ခြောက်ထပ်ကို “ကာမသုဂတိဘုံ” ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ကာမာသဝ = ကာမ+အာသဝ၊ ဝတ္ထုအာရုံ ကာမဂုဏ်၌ တပ်မက်တွယ် တာသော တဏှာတည်းဟူသော အာသဝေါတရား။</p> <p>ကာမုပါဒါန် = ကာမ+ဥပါဒါန်၊ ဝတ္ထု အာရုံ ကာမဂုဏ်တို့၌ စွဲစွဲလမ်းလမ်း တပ်မက်တွယ်တာသော တဏှာတည်းဟူသော ဥပါဒါန် တရား။</p> <p>ကာယဂတာသတိ = ကာယ+ ဂတာ+ သတိ၊ ဆံပင် အစရှိသော ၃၂-ကောဋ္ဌာ သရူပကာယကို အာရုံပြု၍ ဖြစ်သောသတိ။</p> <p>ကာယပသာဒ = ကာယ+ပသာဒ၊ ကာယဟု ဆိုအပ်သော ပသာဒ၊ ကိုယ်အကြည်ဓာတ်။</p> <p>ကုသိုလ်ကံ = မျက်မှောက်ဘဝ, တမလွန်ဘဝ၌ လုံးဝအပြစ်မရှိသည့် အပြင် ချမ်းသာသော အကျိုးကို ပေးစွမ်းနိုင်သော ကုသိုလ်စေတနာ။</p> <h3>[ ဂ၊ ဃ ]</h3> <p>ဂတိမန္တ = ဂတိ+မန္တ၊ ဂတိ=ဉာဏ်ပညာ+မန္တ=ရှိခြင်း၊ ဉာဏ်ပညာရှိ သောသူ။</p> <p>ဂန္ဓကုဋိ = ဂန္ဓ+ကုဋိ၊ နံ့သာဖြင့် ထုံမွှမ်းအပ်သော ကျောင်း၊ ဘုရားကျောင်းတော်။</p> <p>ဂဗ္ဘသေယျကသတ္တဝါ = ဂဗ္ဘ+သေယျ+က+သတ္တဝါ၊ အမိဝမ်း၌ ကိန်းအောင်း သော သတ္တဝါ။</p> <p>ဂရုဓံ = ဂရု+ဓံ (ဓမ္မ)၊ အလေးပြုအပ်သောတရား၊ ရိုသေ လေးစားစွာ ဝန်ခံအပ်, လိုက်နာပြုကျင့်အပ်သောတရား။ ဂရုဓံတရားကို မြတ်စွာဘုရားသည် ဘိက္ခုနီမတို့အား ဟောကြားတော်မူသည်။ ယင်းတရား (၈)ပါး ရှိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-663 <hr> ဂေါတြဘူ = ဂေါတြ+ဘူ၊ ကာမအနွယ်, ပုထုဇဉ်အနွယ်ကို ဖျက်ဆီး တတ်သော စိတ်၊ မဟဂ္ဂုတ်အနွယ်, လောကုတ္တရာအနွယ် ကို ဖြစ်စေတတ်သော စိတ်။</p> <p>ဃာနပသာဒ = ဃာန+ပသာဒ၊ ဃာနဟု ဆိုအပ်သော ပသာဒ၊ နှာခေါင်း အကြည်ဓာတ်။</p> <h3>[ စ၊ ဇ ]</h3> <p>စက္ခုငါးပါး = စက္ခု+ငါးပါး၊ စက္ခု=မျက်စိ+ငါးပါး၊ မျက်စိငါးပါး။ ယင်းတို့ကား-မံသစက္ခု, ဒိဗ္ဗစက္ခု, ပညာစက္ခု, သမန္တစက္ခု, ဗုဒ္ဓစက္ခုတို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>စက္ခုပသာဒ = စက္ခုပသာဒ၊ စက္ခုဟု ဆိုအပ်သော ပသာဒ၊ မျက်စိအကြည်ဓာတ်။</p> <p>စက္ခုဝိညာဉ် = စက္ခု+ဝိညာဉ် (ဝိညာဏ)၊ မျက်စိအကြည်ဓာတ်ကို မှီ၍ သိတတ် သောတရား၊ မြင်သိစိတ်။</p> <p>စရဏတရား = စရဏ+တရား၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်တရား။ ယင်းစရဏတရားသည် သီလစောင့်ထိန်းခြင်း၊ ဣန္ဒြေကို စောင့် ရှောက်ခြင်း၊ အစာအာဟာရ၌ အတိုင်းအရှည်ကို သိခြင်း၊ နိုးကြားခြင်း၌ အဖန်ဖန်အားထုတ်ခြင်း၊ သဒ္ဓါ, ဟိရီ, ဩတ္တပ္ပ, ဗာဟုဿစ္စ, ဝီရိယ, သတိ, ပညာဟူသော သူတော်ကောင်းတရား (၇)ပါး၊ ပထမဈာန်, ဒုတိယဈာန်, တတိယဈာန်, စတုတ္ထဈာန် ဟူသော ရူပါဝစရဈာန် (၄)ပါးအားဖြင့် (၁၅)ပါးရှိသည်။</p> <p>စွန့်ခြင်းကြီးငါးပါး = စွန့်ခြင်းကြီး+ငါးပါး၊ လူသာမန်တို့ အလွန်ပြုနိုင်ခဲစွာ သောကြောင့် လွန်ကဲမြင့်မြတ်ကြီးကျယ်သော စွန့်လှူခြင်း။ ယင်း စွန့်ခြင်းကြီးသည် (၁)မင်းစည်းစိမ်ဥစ္စာကို စွန့်လှူခြင်း ဓနပရိစ္စာဂ၊ (၂)သားသမီးကို စွန့်လှူခြင်း ပုတ္တပရိစ္စာဂ၊ (၃)မယားကို စွန့်လှူခြင်း ဘရိယပရိစ္စာဂ၊ (၄) ကိုယ်အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းကို ပေးလှူခြင်း အင်္ဂပရိစ္စာဂ၊ (၅) ကိုယ့်အသက်ကို ပေးလှူခြင်း ဇီဝိတပရိစ္စာဂအား ဖြင့် ငါးပါးရှိသည်။</p> <p>ဇိဝှါပသာဒ = ဇိဝှါ+ပသာဒ၊ ဇိဝှါဟု ဆိုအပ်သော ပသာဒ၊ လျှာ အကြည်ဓာတ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-664 <hr> <h3>[ တ၊ ဒ၊ ဓ၊ န ]</h3> <p>တက္ကတွန်းအာရာမ် = တက္ကတွန်း+အာရာမ်၊ တိတ္ထိတို့ နေထိုင်သော ကျောင်း အာရာမ်။</p> <p>တဏှာ = ဆာလောင် မွတ်သိပ်တတ်သော တရား၊ မရောင့်ရဲ မတင်း တိမ်နိုင်သော တရား၊ တရားကိုယ်မှာ လောဘဖြစ်သည်။</p> <p>တေဘုမ္မကသင်္ခါရတရား = တေဘုမ္မ+က+သင်္ခါရတရား၊ ကာမ, ရူပ, အရူပ ဟူသော ဘုံ (၃)ပါး၌ ဖြစ်သော ခန္ဓာငါးပါး သင်္ခါရ တရား။</p> <p>ဒိဋ္ဌာသဝ = ဒိဋ္ဌိ+အာသဝ၊ ဒိဋ္ဌိဟူသော အာသဝေါတရား။</p> <p>ဒိဋ္ဌိ = ဖောက်ပြန် မှားယွင်းသော အယူ၊ တရားကိုယ်မှာ ဒိဋ္ဌိ စေတသိက် ဖြစ်သည်။</p> <p>ဒိဋ္ဌိဂတဝိပ္ပယုတ် = ဒိဋ္ဌိဂတ+ဝိပ္ပယုတ်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့် မယှဉ်သည့် စိတ်။</p> <p>ဒိဋ္ဌိဝိစိကိစ္ဆာ = ဒိဋ္ဌိ+ဝိစိကိစ္ဆာ၊ ဒိဋ္ဌိနှင့် ဝိစိကိစ္ဆာ၊ အယူဖောက်ပြန် မှားယွင်းခြင်း ဒိဋ္ဌိနှင့် ဘုရား စသည်တို့၌ ယုံမှား သံသယဖြစ်ခြင်း ဝိစိကိစ္ဆာ။</p> <p>ဒိဋ္ဌုပါဒါန် = ဒိဋ္ဌိ+ဥပါဒါန်၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဟူသော ဥပါဒါန်တရား။</p> <p>ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်တော် = ဒိဗ္ဗစက္ခု+ဉာဏ်တော်၊ နတ်မျက်စိကဲ့သို့ ဖုံးလွှမ်း ကွယ် ဝှက် နေသော အရာဝတ္ထု၊ ဝေးသော အရာဝတ္ထုများကို မြင်နိုင်သော ဉာဏ်တော်။</p> <p>ဓမ္မစေတီ = မြတ်ဗုဒ္ဓဟောကြားထားခဲ့သည့် ပိဋကတ်သုံးသွယ် နိကာယ် ငါးရပ် ဓမ္မက္ခန္ဓာပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင်ဟူသော ဓမ္မစေတီတော်။</p> <p>ဓမ္မဘုန်းတော် = ဓမ္မ+ဘုန်းတော်၊ လောကုတ္တရာတရားနှင့် ပြည့်စုံတော် မူခြင်းဟူသော ဘုန်းတော်။</p> <p>ဓမ္မာနုဿတိ = ဓမ္မ+အနုဿတိ၊ တရားဂုဏ်တော်ကို အဖန်ဖန် အထပ် ထပ် အောက်မေ့ခြင်း သတိ။</p> <p>ဓာတုစေတီ = ဓာတု+စေတီ၊ ဘုရားရှင်၏ ဓာတ်တော် မွေတော်၊ ထိုဓာတ်တော် မွေတော်များကို ဌာပနာပြီး တည်ထား သော စေတီတော်။<br> <br>စာမျက်နှာ-665 <hr> ဓိတိမန္တ = ဓိတိ + မန္တ၊ ဓိတိ = လုံ့လဝီရိယ + မန္တ = ရှိခြင်း၊ လုံ့လရှိသောသူ။</p> <p>ဓုတင် = ကိလေသာတရားဆိုးများကို ခါထုတ်ပစ်တတ်သော အကျင့်။</p> <p>နတ္ထိကဒိဋ္ဌိ = နတ္ထိက + ဒိဋ္ဌိ၊ ကုသိုလ်ကံ, အကုသိုလ်ကံတို့၏ အကျိုးဝိပါက် မရှိဟု လက်ခံယုံကြည်သော မိစ္ဆာအယူ။</p> <p>နီဝရဏတရား = နီဝရဏ + တရား။ ကုသိုလ်တရား ဈာန်မဂ်များကို တားဆီးပိတ်ပင်တတ်သောတရား။ ယင်းတရားသည် ကာမစ္ဆန္ဒ စသောအားဖြင့် ခြောက်ပါးရှိသည်။</p> <p>နေဝသညာနာသညာယတနဈာန် = နေဝ + သညာ + န + အသညာ + အာယတနဈာန်၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော သညာကား မရှိ၊ သိမ်မွေ့သော သညာရှိသည့် စတုတ္ထအရူပဈာန်။</p> <p>နာမ်ခန္ဓာ = နာမ် + ခန္ဓာ၊ ခန္ဓာငါးပါးရှိရာတွင် နာမ်တရားဖြစ်သော ဝေဒနာက္ခန္ဓာ၊ သညာက္ခန္ဓာ၊ သင်္ခါရက္ခန္ဓာ၊ ဝိညာဏက္ခန္ဓာတို့ကို နာမ်ခန္ဓာဟု ခေါ်သည်။</p> <p>နာမ်ဓမ္မ = နာမ် + ဓမ္မ၊ နာမ်တရား၊ စိတ် ၈၉ ပါး၊ စေတသိတ် ၅၂ ပါး၊ နိဗ္ဗာန်ဟူသော နာမ်တရား။</p> <h3>ပ</h3> <p>ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ = ပစ္စေက + ဗုဒ္ဓ၊ အသီးအခြား ကိုယ်တိုင်သာ သစ္စာ ၄-ပါးကို သိမြင်သောဘုရား၊ သီးခြားဘုရား၊ ဘုရားငယ်။</p> <p>ပစ္စေကဗောဓိဉာဏ် = ပစ္စေကဗောဓိ + ဉာဏ်၊ အသီးအခြား သိတတ်သောဉာဏ်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ ရအပ်သော ဉာဏ်။</p> <p>ပစ္ဆိမအရွယ် = ပစ္ဆိမ + အရွယ်၊ လူ့ဘဝသက်တမ်းကို ၃-ပိုင်း ပိုင်းခြားရာ၌ နောက်ဆုံးပိုင်းဖြစ်သော အရွယ်။</p> <p>ပစ္ဆိမဘဝိက = ပစ္ဆိမ + ဘဝိက၊ နောက်ဆုံးဘဝ၌ ဖြစ်သောသူ၊ ယခုရရှိဆဲ ဘဝမှ စုတေလျှင် ဘဝအသစ်၌ ပဋိသန္ဓေ မနေတော့ဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန် ဝင်စံမည့်သူ။</p> <p>ပညတ် = အပြားအားဖြင့် သိမှတ်စေအပ်သော နွားဒြပ်အစရှိသည့် အတ္ထပညတ်၊ အပြားအားဖြင့် သိမှတ်စေတတ်သော နွားအစရှိသည့် နာမပညတ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-666 <hr> ပညာအန္ဓ = ပညာ + အန္ဓ၊ ပညာတည်းဟူသော မျက်စိကန်းသူ၊ ပညာမျက်ကန်း။</p> <p>ပညိန္ဒြေ = ပညာ + ဣန္ဒြေ၊ ပညာတည်းဟူသော ဣန္ဒြေတရား။</p> <p>ပဋိဃသမ္ပယုတ်စိတ် = ပဋိဃ + သမ္ပယုတ်စိတ်၊ ဒေါသနှင့်ယှဉ်သောစိတ်။</p> <p>ပဋိလောမ = ပဋိလုံ၊ နောက်စကားရပ်က ပြန်စသောအားဖြင့်၊ ရှေ့စကားရပ်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် ဟောကြားအပ်သော ဒေသနာစကားစဉ်။</p> <p>ပဋိသန္ဓေစိတ် = ပဋိသန္ဓေ + စိတ်၊ ရှေ့ဘဝ ဘဝဟောင်းနှင့် နောက်ဘဝ ဘဝသစ်ကို ပေါင်းကူးဆက်သွယ်ပေးသော စိတ်။</p> <p>ပဋိသန္ဓေဝိညာဉ် = ပဋိသန္ဓေ + ဝိညာဉ်၊ ဘဝအဟောင်းနှင့် ဘဝသစ်ကို ပေါင်းကူး ဆက်သွယ်ပေးသော ဝိပါက်ဝိညာဉ်။</p> <p>ပဋိသမ္ဘိဒါလေးပါး = ပဋိသမ္ဘိဒါ + လေးပါး၊ ဉာဏ်တော်လေးပါး၊ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်တော်၊ ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်တော်၊ နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်တော်၊ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်တော်။</p> <p>ပယတ္ထဘုန်းတော် = လူ နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအများ လေးစားလောက်သော လုံ့လဝီရိယနှင့် ပြည့်စုံတော်မူခြင်းဟူသော ဘုန်းတော်။</p> <p>ပရမတ္ထပါရမီ = ပရမတ္ထ + ပါရမီ၊ မိမိ၏ ကိုယ်အသက်ကို မငဲ့ကွက်ဘဲ ဖြည့်ကျင့် ဆည်းပူးအပ်သော အလွန်မွန်မြတ်လှသည့် ပါရမီ။</p> <p>ပရမတ္ထသံဃာတော် = ပရမတ္ထ + သံဃာတော်၊ မြင့်မြတ်သော အရိယာသံဃာ၊ မဂ္ဂဋ္ဌာန်ပုဂ္ဂိုလ်လေးယောက် ဖလဋ္ဌာန်ပုဂ္ဂိုလ်လေးယောက် ဟူသော မြင့်မြတ်သည့် အရိယာသံဃာ။</p> <p>ပရိကံ = အပ္ပနာဖြစ်ပေါ်လာအောင် ပြုစီမံတတ်သော စိတ်။</p> <p>ပရိဘောဂစေတီ = ပရိဘောဂ + စေတီ၊ မြတ်စွာဘုရား၏ အသုံးအဆောင် ပစ္စည်းများကို ဌာပနာပြီး တည်ထားသောစေတီ၊ မြတ်စွာဘုရား၏ အသုံးအဆောင် ပစ္စည်းဖြစ်သော မဟာဗောဓိပင်အစရှိသည့် စေတီ။</p> <p>ပရိယောသာနကလျာဏ = ပရိယောသာန + ကလျာဏ၊ အဆုံးအပိုင်းအခန်း၊ အဆုံးပိုင်းဘဝ၏ ကောင်းခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-667 <hr> ပဝတ္တိအခါ = ပဝတ္တိ + အခါ၊ ဘဝတစ်သက်တာ၌ အစပိုင်း ပဋိသန္ဓေအခါ အဆုံးပိုင်း စုတိအခါကို ချန်လှပ်၍ အစပိုင်း၊ အဆုံးပိုင်းတို့၏ အလယ်ဖြစ်သောအခါ။</p> <p>ပဝါရဏ = ပဝါရဏာပြုခြင်း၊ “မိမိအပေါ်မှာ မြင်အပ်၊ ကြားအပ်၊ ယုံမှားအပ်သော အပြစ်တစ်စုံတစ်ရာရှိပါက ပြောကြားကြပါ၊ ကုစားပါမည်” ဟု ဖိတ်ကြားခြင်း။</p> <p>ပိဏ္ဍပါတ်ဓုတင် = ပိဏ္ဍပါတ် + ဓုတင်၊ သလုံး မြင်းခေါင်း ခြေနှစ်ချောင်းဖြင့် လှည့်လည်ဆွမ်းခံ၍ ရသော ဆွမ်းကိုသာ ဘုဉ်းပေး သုံးဆောင်ခြင်းဟူသော ဓုတင်အကျင့်။</p> <p>ပုညာဘိသင်္ခါရ = ပုည + အဘိသင်္ခါရ၊ အကျိုးဝိပါက်ဖြစ်သော ရုပ်နာမ် သင်္ခတ တရားစုကို ပြုစီမံတတ်သော ကာမကုသိုလ်၊ ရူပကုသိုလ်စေတနာ။</p> <p>ပုဏ္ဏကတိုက်ခြင်း = လောကီအောက်လမ်း အင်းအတတ်ဖြင့် ပုဏ္ဏကဘီလူးကို နှောင့်ယှက် နှိပ်စက် ဖျက်ဆီးခိုင်းခြင်း။</p> <p>ပုဗ္ဗေကတဟေတုဒိဋ္ဌိ = ပုဗ္ဗေကတ + ဟေတု + ဒိဋ္ဌိ၊ ပစ္စုပ္ပန်ဘဝ ဉာဏ်ဝီရိယ မပါ၊ ရှေးအကြောင်း ကံကြောင့်သာ ချမ်းသာခြင်း၊ ဆင်းရဲခြင်း ဖြစ်ရသည်ဟု ကံတစ်မျိုးတည်းကိုသာ စွဲယူထားသော အယူမှား။</p> <p>ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်တော် = ပုဗ္ဗေနိဝါသ + အနုဿတိဉာဏ်တော်၊ ရှေးဘဝ ပေါင်းများစွာ၌ နေအပ်ခဲ့ဖူးသည့် ဘဝဖြစ်စဉ်ကို ပြန်လည် အောက်မေ့သိမြင်တော်မူသော ဉာဏ်တော်။</p> <p>ပေါက္ခရဝဿ = ပေါက္ခရ + ဝဿ၊ ပေါက္ခရ = ကြာ + ဝဿ = မိုး၊ ပေါက္ခရဝဿမိုး၊ ကြာဖက်မိုး၊ မြတ်စွာဘုရား တန်ခိုးတော်အရ ကြာရွက်ခန့် ပမာဏရှိသော တိမ်တိုက်မှ အမွန်အစပြုပြီး ရွာသွန်းချလိုက်သော မိုးရေစိုစွတ်လိုသူအပေါ်သာ မိုးပေါက်ကျ၍ မစိုစွတ်လိုသူအပေါ် မိုးရေတပေါက်မျှ မကျရောက်သည့် မိုးကြီး။<br> <br>စာမျက်နှာ-668 <hr> <h3>ဖ၊ ဗ၊ ဘ၊ မ</h3> <p>ဖလသမာပတ် = ဖလ + သမာပတ်၊ ဖလ = ဖိုလ် + သမာပတ် = ကောင်းစွာ ရောက်ခြင်း၊ ဖိုလ်သို့ ကောင်းစွာရောက်နေခြင်း၊ ဖိုလ်ဝင်စားခြင်း။</p> <p>ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း = ဗုဒ္ဓ + အနုဿတိ + ကမ္မဋ္ဌာန်း၊ ဘုရားဂုဏ်တော်ကို အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် ရှုမှတ်ပွားများနေသည့် ကမ္မဋ္ဌာန်း။</p> <p>ဗောဓိပက္ခိယတရား = ဗောဓိ + ပက္ခိယတရား၊ ဗောဓိ = ဗောဓိဉာဏ် + ပက္ခိယတရား။ (မှတ်ချက်။ ။ အဓိပ္ပာယ်ဖော်ပြချက်သည် အောက်ပါ ဘဝါသဝ နှင့် ရောထွေးနေသည်ကို တွေ့ရသော်လည်း မူရင်းအတိုင်း ထားရှိပါသည်)။</p> <p>ဗျာပါဒ = စီးပွားချမ်းသာကို ဖျက်ဆီးတတ်သော ဒေါသတရား၊ သူတစ်ပါး အကျိုးမဲ့ကို တွေးတောကြံစည်နေခြင်းဟူသော ဒေါသတရား။</p> <p>ဗြဟ္မပုရောဟိတာ = ဗြဟ္မ + ပုရောဟိတာ၊ ပုရောဟိတ်ဗြဟ္မာ၊ ဗြဟ္မာတို့၏ ပုရောဟိတ်အရာ၌ တည်သောဗြဟ္မာ။</p> <p>ဘဝါသဝ = ဘဝ + အာသဝ၊ ဘဝ = ရူပဘဝ၊ အရူပဘဝ + အာသဝ = အာသဝေါတရား၊ ရူပဗြဟ္မာ၊ အရူပဗြဟ္မာဟူသော ဥပပတ္တိဘဝ၊ ရူပဈာန် အရူပဈာန်ဟူသော ကမ္မဘဝ၌ တပ်မက် တွယ်တာသော တဏှာတည်းဟူသော အာသဝေါတရား။</p> <p>မဇ္ဈိမအရွယ် = မဇ္ဈိမ + အရွယ်၊ မဇ္ဈိမ = အလယ်ပိုင်းဖြစ်သော + အရွယ် = လူ့ဘဝသက်တမ်းကို ၃ ပိုင်း ပိုင်းခြားရာ၌ အလယ်ပိုင်းဖြစ်သောအရွယ်။</p> <p>မဇ္ဈေကလျာဏ = မဇ္ဈေ + ကလျာဏ၊ အလယ်ပိုင်းအခန်း၊ အလယ်ပိုင်းဘဝ၏ ကောင်းခြင်း။</p> <p>မနောဒွါရ = မနော + ဒွါရ၊ မနော = ဘဝင်စိတ် + ဒွါရ = ဝီထိစိတ်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဝီထိစိတ်တို့၏ ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း၏ အကြောင်းဖြစ်သော ဘဝင်စိတ် ၁၉ ပါးသည် “မနောဒွါရ” မည်သည်။</p> <p>မာန = ငါတကားဟု ထောင်လွှားတက်ကြွတတ်သော သဘောတရား၊ မာန၊ မာန်။</p> <p>မာန်သုံးပါး = မာန် + သုံးပါး၊ မာန် = ထောင်လွှား တက်ကြွ မောက်မာခြင်း + သုံးပါး၊ သေယျမာန်၊ သဒိသမာန်၊ ဟီနမာန်ဟူသော မာန်သုံးပါး။<br> <br>စာမျက်နှာ-669 <hr> မာရ်ငါးပါး = မာရ်(မာရ) = သတ်ဖြတ် တားဆီးခြင်း + ငါးပါး = ကုသိုလ်တရား မဖြစ်ပွားရအောင် သတ်ဖြတ် တားဆီးပိတ်ပင်တတ်သော မာရ်ငါးမျိုး၊ ဒေဝပုတ္တမာရ် ကိလေသမာရ် အဘိသင်္ခါရမာရ် ခန္ဓမာရ် မစ္စုမာရ် ငါးပါး။</p> <p>မိစ္ဆာဇီဝ = မိစ္ဆာ + အာဇီဝ၊ မိစ္ဆာ = မှားယွင်းယုတ်မာသော လုပ်ငန်းဖြင့် + အာဇီဝ = အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပြုခြင်း၊ မှားယွင်းယုတ်မာသော ဒုစရိုက်မှုလုပ်ငန်းဖြင့် အသက်မွေးမြူခြင်း။</p> <p>မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ = မိစ္ဆာ + ဒိဋ္ဌိ၊ မိစ္ဆာ = ချွတ်ယွင်းဖောက်ပြန် မမှန်ကန်သော + ဒိဋ္ဌိ = အသိအမြင်၊ ချွတ်ယွင်း ဖောက်ပြန် မမှန်ကန်သော အယူဝါဒ။</p> <h3>ယ၊ ရ၊ လ၊ ဝ</h3> <p>ယမိုက်ပြာဋိဟာ = ယမိုက် + ပြာဋိဟာ၊ ယမိုက် = အစုံအစုံ + ပြာဋိဟာ = တန်ခိုး၊ ရေအစုံ၊ မီးအစုံဟု ဆိုအပ်သော အစုံလိုက် အစုံလိုက် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် တန်ခိုးတော်။</p> <p>ယသဘုန်းတော် = ယသ + ဘုန်းတော်၊ အခြံအရံ အကျော်အစောနှင့် ပြည့်စုံတော်မူခြင်း ဟူသော ဘုန်းတော်။</p> <p>ရာဂစိတ် = တပ်မက်တွယ်တာတတ်သော တဏှာရာဂနှင့် စပ်ယှဉ်သောစိတ်။</p> <p>ရူပဘုံ = ရူပဗြဟ္မာတို့ နေထိုင်ရာဖြစ်သောဘုံ။</p> <p>ရုပ်ဓမ္မ = ရုပ် + ဓမ္မ၊ ရုပ်တရား၊ အချမ်းအပူ အစရှိသည့် ဆန့်ကျင်ဘက်အကြောင်းများကြောင့် ဖောက်ပြန်ပြောင်းလဲတတ်သောတရား။</p> <p>ရုပ်နာမ်ဓမ္မသင်္ခါရလောက = ရုပ်နာမ် ဓမ္မ + သင်္ခါရလောက၊ ရုပ်နာမ်တရားဟူသော သင်္ခါရလောက။</p> <p>လက္ခဏာရေးသုံးပါး = အနိစ္စ, ဒုက္ခ, အနတ္တဟူသော ရှုမှတ်ပုံလက္ခဏာသုံးပါး။</p> <p>လောကီဝိပါက်စိတ် = လောကီ + ဝိပါက်စိတ်၊ လောကီကုသိုလ် အကုသိုလ်၏ အကျိုးဖြစ်သော ဝိပါက်စိတ် ၃၂ ပါး။</p> <p>ဝိစာရ = ဝိစာရစေတသိက်၊ အာရုံကို သုံးသပ်တတ်သော ဝိစာရစေတသိက်။</p> <p>ဝိစိကိစ္ဆာ = ဝိစိကိစ္ဆာစေတသိက်၊ ဘုရား တရား စသည်များ၌ ယုံမှား သံသယဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသော ဝိစိကိစ္ဆာ အကုသိုလ်စေတသိက်။</p> <p>ဝိဇ္ဇာ = ထူးကဲစွာသိတတ်သောဉာဏ်။ ယင်းဝိဇ္ဇာဉာဏ်သည် ၃-ပါး၊ ၈-ပါး ရှိသည်၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်၊ ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်...<br> <br>စာမျက်နှာ-670 <hr> .အာသဝက္ခယဉာဏ် ၃-မျိုးကို “ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါး” ဟုခေါ်သည်။ ဝိပဿနာဉာဏ်၊ မနောမယိဒ္ဓိဉာဏ်၊ ဣဒ္ဓိဝိဓဉာဏ်၊ ဒိဗ္ဗသောတဉာဏ်၊ စေတောပရိယဉာဏ်၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်၊ ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်၊ အာသဝက္ခယဉာဏ် ၈-မျိုးကို “ဝိဇ္ဇာ ၈-ပါး” ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန် = “အနန္တ ဝိညာဏံ” ဟု ကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်း၍ ရလာသော ဒုတိယအာရုပ္ပဈာန်။</p> <p>ဝိပဿနာ = ဝိ + ပဿနာ၊ ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို အနိစ္စ, ဒုက္ခ, အနတ္တအားဖြင့် အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် ရှုမှတ်ခြင်း။</p> <p>ဝိပဿနာဘာဝနာကံ = ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို အနိစ္စ, ဒုက္ခ, အနတ္တအားဖြင့် အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် ရှုမှတ်ပွားများအားထုတ်အပ်သော အမှု။</p> <p>ဝိပါက်ဝိညာဉ် = ဝိပါက် + ဝိညာဉ်၊ လောကီကုသိုလ်, အကုသိုလ် စေတနာ သင်္ခါရကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော အကျိုးတရားဖြစ်သည့် ပဋိသန္ဓေဝိညာဉ်၊ ပဝတ္တိဝိပါက်ဝိညာဉ်။</p> <p>ဝိမောက္ခရှစ်ပါး = ဝိမောက္ခ + ရှစ်ပါး၊ ဝိမောက္ခ-လွတ်မြောက်သော တရား + ရှစ်ပါး။ ဆန့်ကျင်ဘက် နီဝရဏတရားတို့မှ လွတ်မြောက်တတ်သောတရား၊ ယင်းတရားကား “ရူပီ ရူပါနိ ပဿတိ” အစရှိသော အားဖြင့် ရှစ်မျိုးရှိသည်။ (အံ၊ ၃။၁၂၆)။</p> <p>ဝီတရာဂစိတ် = ဝီတရာဂ + စိတ်၊ ရာဂကင်းသောစိတ်၊ ရာဂမရှိသောစိတ်။</p> <h3>သ</h3> <p>သကဒါဂါမ် = သကဒါဂါမိဖလဋ္ဌာန်အရိယာပုဂ္ဂိုလ်၊ ဤလူ့ပြည်သို့ တစ်ကြိမ်သာ လာရောက်ပြီး ပဋိသန္ဓေနေ၍ လူပြန်ဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသော အရိယာပုဂ္ဂိုလ်။</p> <p>သင်္ခတတရား = ကံ၊ စိတ်၊ ဥတု၊ အာဟာရ အကြောင်းတရားတို့က ပြုပြင်စီရင်အပ်သောတရား။</p> <p>သတိ = သတိ + ဣန္ဒြေ၊ သတိဟူသော ဣန္ဒြေတရား။</p> <p>သတိမန္တ = သတိ + မန္တ၊ သတိ = အောက်မေ့ အမှတ်ရကြောင်း သတိတရား + မန္တ = ရှိခြင်း၊ သတိတရားရှိသောသူ၊ သတိနှင့် ပြည့်စုံသူ။<br> <br>စာမျက်နှာ-671 <hr> သတ္တဝါအနန္တ = သတ္တဝါ + အနန္တ = အဆုံးအပိုင်းအခြား အရေအတွက် မရှိခြင်း၊ အဆုံးအပိုင်းအခြား မရှိ မရေမတွက်နိုင်အောင် များပြားလှသည့် သတ္တဝါအပေါင်း။</p> <p>သဗ္ဗညုတဉာဏ် = သဗ္ဗ + ညုတဉာဏ်၊ သိစရာမှန်သမျှ မကျန်ရအောင် ဉေယျဓံတရား ငါးပါးကို ပိုင်းခြားသိမြင်သော ဉာဏ်တော်။</p> <p>သမထ = ဆန့်ကျင်ဘက် နီဝရဏတရားတို့ကို ငြိမ်းအေးစေတတ်သော သမာဓိတရား။</p> <p>သမထဘာဝနာကံ = အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် ပွားများ အားထုတ်အပ်သော သမထကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်။</p> <p>သမထဝိပဿနာ = သမထ + ဝိပဿနာ၊ သမထဘာဝနာနှင့် ဝိပဿနာဘာဝနာ။</p> <p>သမထဝိပဿနာယာနိကလမ်း = သမထယာဉ်, ဝိပဿနာယာဉ် နှစ်မျိုးလုံးနှင့် စပ်ယှဉ်သောလမ်း။</p> <p>သမာဓိန္ဒြေ = သမာဓိ + ဣန္ဒြေ၊ သမာဓိဟူသော ဣန္ဒြေတရား။</p> <p>သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ် = သမ္မာ + သံ + ဗောဓိဉာဏ်၊ မဖောက်မပြန် ကိုယ်တိုင် သိတတ်သော၊ ကောင်းမွန်စွာ ထိုးထွင်း သိတတ်သော ဉာဏ်တော်။</p> <p>သယမ္ဘူဉာဏ် = သူတစ်ပါးညွှန်ပြမှုမရှိဘဲ မိမိအလိုလိုဖြစ်သော ဉာဏ်တော်။</p> <p>သရာဂစိတ် = သရာဂ + စိတ်၊ တဏှာရာဂနှင့် တကွဖြစ်သောစိတ်၊ တဏှာရာဂ မကင်းသေးသောစိတ်။</p> <p>သဿတဒိဋ္ဌိ = သဿတ + ဒိဋ္ဌိ၊ တိတ္ထိတို့ ကြံဆအပ်သော အတ္တသည် မြဲ၏ဟု အယူမှားသော ဒိဋ္ဌိ။</p> <p>သာဓုကီဠနသဘင် = သာဓု + ကီဠန + သဘင်၊ သံဝေဂကဗျာ လင်္ကာများ ရွတ်ဆိုကာ ကောင်းစွာမြူးထူးပျော်ပါးသော ပွဲသဘင်။</p> <p>သာဝကပါရမီဉာဏ် = အဂ္ဂသာဝက, မဟာသာဝက, ပကတိသာဝကဟူသော အရိယာသာဝကတို့ ဖြည့်ကျင့် ဆည်းပူးအပ်သော ဉာဏ်။</p> <p>သာဝကသန္နိပါတ = သာဝက + သန္နိပါတ၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သား ရဟန်းတို့၏ အစည်းအဝေးပွဲ။<br> <br>စာမျက်နှာ-672 <hr> သိရီဘုန်းတော် = သိရီ + ဘုန်းတော်၊ လက္ခဏာတော်ကြီးငယ် အသွယ်သွယ်နှင့် ပြည့်စုံသဖြင့် လှပတင့်တယ်တော်မူခြင်း ဟူသော ဘုန်းတော်။</p> <p>သီလဗ္ဗတုပါဒါန် = သီလဗ္ဗတ + ဥပါဒါန်၊ နွား ခွေး စသည်တို့၏ အလေ့အကျင့် ကို ကျင့်ခြင်းဖြင့် ကိလေသာမှ စင်ကြယ်ကာ သံသရာမှ လွတ်မြောက်၏ဟု စွဲစွဲလမ်းလမ်း ယူထားသော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ။</p> <p>သီလမဂ္ဂင် = သီလ, သမာဓိ, ပညာအားဖြင့် သုံးပါးရှိရာတွင် သီလ၌ ထည့်သွင်းအပ်သော မဂ္ဂင်၊ သမ္မာဝါစာ, သမ္မာကမ္မန္တော, သမ္မာအာဇီဝေါဟူသော သီလမဂ္ဂင်သုံးပါး။</p> <p>သီလဝန္တပုဂ္ဂိုလ် = သီလ + ဝန္တ + ပုဂ္ဂိုလ်၊ သီလ = သီလ + ဝန္တ = ရှိခြင်း၊ သီလရှိသော၊ သီလနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်။</p> <p>သုခဧကဂ္ဂတာ = သုခ + ဧကဂ္ဂတာ၊ သုခဝေဒနာနှင့် ဧကဂ္ဂတာဟူသော ဈာန်အင်္ဂါ။</p> <p>သုဒ္ဓဝိပဿနာယာနိကလမ်း = သုဒ္ဓ + ဝိပဿနာယာနိကလမ်း၊ သမထနှင့် မရောမယှက် သီးခြား သက်သက်ဖြစ်သော ဝိပဿနာယာဉ်နှင့်သာ စပ်ယှဉ်သော လမ်း။</p> <p>သေက္ခအရိယာပုဂ္ဂိုလ် = သေက္ခ + အရိယာပုဂ္ဂိုလ်၊ ကျင့်ဆဲဖြစ်သော အရိယာပုဂ္ဂိုလ်။</p> <p>သောတပသာဒ = သောတ + ပသာဒ၊ သောတဟု ဆိုအပ်သော ပသာဒ၊ နားအကြည်ဓာတ်။</p> <p>သောတဝိညာဉ် = နားအကြည်ဓာတ်ကိုမှီ၍ သိတတ်သောတရား၊ ကြားသိစိတ်။</p> <p>သောတာပတ္တိဖိုလ် = သောတာပတ္တိမဂ်၏ အကျိုးဖြစ်သော ဖိုလ်စိတ်။</p> <p>သောတာပန် = သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်၊ သောတပတ္တိမဂ်ကို ရသောပုဂ္ဂိုလ်။</p> <p>သံဃာ့အာရာမ် = သံဃာ့ + အာရာမ်၊ သံဃာတော်များ သီတင်းသုံး နေထိုင်ရာဖြစ်သော ကျောင်းအာရာမ်။</p> <p>သံဝရငါးပါး = သံဝရ + ငါးပါး၊ မိမိသန္တာန်မှာ ကာယဒုစရိုက်စသော အကုသိုလ်တရားဆိုးများ မဖြစ်ပွားရအောင် ပိတ်ဆို့ တားမြစ်တတ်သောတရား။ ယင်းတရားသည်- ပါတိမောက္ခသံဝရ, သတိသံဝရ, ဉာဏသံဝရ, ခန္တီသံဝရ, ဝီရိယသံဝရအားဖြင့် ငါးပါးရှိသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-673 <hr> <h3>မှတ်သားဖွယ်အက္ခရာစဉ်</h3> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ အ ],,[ အ ],<br> အကပ်မြောက်အင်္ဂါ ၅-မျိုး,၁၅၂,အညှို့,၃၅၅<br> အကျဉ်းဆုံးမှတ်ရန်,၁၀၇,အဋ္ဌာနမေတံ ဗုဒ္ဓမန္တန်,၄၃၂<br> ဝိပဿနာဂါထာ,၄၁၈,အက္ခရာစဉ်,၂၀၂<br> အကြော,၉၃,အဒ္ဓါနပလိဗောဓ,၅၂၈<br> အတွေးအမြင်မှန်ခြင်း,၈၂,အကြောင်းလေးပါး,၄၄၄<br> အတ္တဒတ္ထမထေရ်,၆၃၈,အကြံကောင်းများပေါ်ခြင်း,၄၉၂<br> အတ္ထက္ခာယီမိတ်ဆွေ,၉၄,အခါမဲ့ (ညအခါ၌) သွားလာခြင်း အပြစ် ၆-ပါး,၃၅၄<br> အထိုင်ကျင့်ခြင်း,၅၂၉,အခြားယုံကြည်ရမည့် အချက်များ,၈၄<br> အဒိန္နာဒါန အပြစ်ပြဝတ္ထု,၂၆,အခြေခံပြင်ဆင်ချက်,၄၄၀<br> အဓိဋ္ဌာန်ပုတီးစိပ်ကျင့်ဝတ်များ,၅၀၃,အင်္ဂါ ၁၂-ပါး,၃၈၅<br> အနတ္တလက္ခဏာ,၄၉၃,အင်္ဂုလိမာလသုတ်ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး,၂၉၉<br> အနတ္တအခြင်းအရာ ၅-ပါး,၅၃၆,အစာသစ်,၃၅၈<br> အနန္တော အနန္တ ၅-ပါး,၆,အစာဟောင်း,၃၅၉<br> အန္တရာယ်ကင်းရွတ်ရန်ဂါထာ,၁၀၆,အစေး,၃၆၃<br> အနာဂါမ်ဆရာသက်ကြီး ဝိပဿနာရှုနည်း,၂၇၉,အစည်ကားဆုံး သာဓုကီဠနသဘင်,၄၁၈<br> အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေး,၅၈၆,အစပ်သုံးပါး,၅၈၇<br> အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေးကြီး ငိုရရှာခြင်း,၁၀၆,အဆီခဲ,၃၆၁<br> အနာထပိဏ်သေဋ္ဌေး၏ အလှူဝတ္ထုများ,၅၈၆,အနာရောဂါကင်းရှင်းခြင်း,၁၉၄<br> အဆင်းဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ,၃၆၇,အနာရောဂါများခြင်း,၁၉၃<br> အဆင်းလှခြင်း,၁၉၄,အနိစ္စအခြင်းအရာ ၁၀-ပါး,၅၃၅<br> အဆုတ်,၃၅၇,အနိစ္စလက္ခဏာ,၄၉၂<br> အညဒတ္ထုဟရမိတ်ဆွေတု,၉၀,အနုကမ္ပကမိတ်ဆွေ,၉၄<br> <br>စာမျက်နှာ-674 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ အ ],,[ အ ],<br> အနုဂါမိက ရွှေအိုး,၃၄၀,မျက်နှာအားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ,၃၆၈<br> အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ ဂုဏ်တော်,၁၅၈၊ ၁၆၉,အရေ,၃၅၄<br> အနုပဿနာဟူသည်,၅၃၀,အရိုး,၃၅၅<br> အနုပ္ပိယဘာဏီမိတ်ဆွေတု,၉၁,အရုပ်ဆိုးရခြင်း,၁၉၄<br> အနုဗန္ဓနာနည်း,၅၅၀,အရှင်အနုရုဒ္ဓါ,၆၂၆<br> အနုရာဓမြို့သား နှစ်ဦးအကြောင်း,၄၂၁,အရှင်အာနန္ဒာ,၆၂၃<br> အနုဿတိ ၁၀-ပါး,၄၂၇,အရှင်ကောဏ္ဍည,၆၀၈<br> အပရာပရိယဝေဒနီယကံ,၁၈၉,အရှင်ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇ,၆၂၂<br> အပါယသဟာယ မိတ်ဆွေတု,၉၁,အရှင်မဟာကစ္စည်း,၆၂၀<br> အပိုင်းအခြားအားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ,၃၆၈,အရှင်မဟာကဿပ,၆၁၄<br> အဖျဉ်း,၃၅၇,အရှင်မောဂ္ဂလာန်,၆၁၆<br> အဗျာပါရနည်း,၅၅၄,အရှင်သီဝလိ,၆၃၂<br> အဘိဇ္ဈာအပြစ်ပြဝတ္ထု,၂၁၁,အရှင်သာရိပုတ္တရာ,၆၁၂<br> အဘိညာဉ်အဆင့်သို့,၄၅၇,အမှုနှင့်ဝတ္တရားငါးပါး,၁၀၂<br> အဘိဏှသုတ်,၃၀၇,အလှည့်ကျတာဝန်ယူသော ကံလေးမျိုး,၁၉၂<br> အမိတဘောဂသေဋ္ဌေးကြီးများ,၅၉၅,အလွှာလေးပါး,၃၈၈<br> အမျိုးမြတ်ခြင်း,၁၉၅,အဝိဇ္ဇာ,၃၈၂<br> အမျိုးယုတ်ခြင်း,၁၉၅,အဝိဇ္ဇာကင်းပြတ်၍ ဝိဇ္ဇာအလင်းဓာတ်ဖြစ်ပုံ,၃၉၂<br> အမွေး,၃၅၂,အသေင်္ချေယျကပ်,၂၅၁<br> အမြှေး,၃၅၇,အသုဘ ၁၀-ပါး,၄၂၁<br> အယူဝါဒပျက်စီးခြင်း,၁၈,အသား,၃၅၄<br> အရဟံဂုဏ်တော်,၁၅၈၊ ၁၆၈,အသက်တိုရခြင်း,၁၉၃<br> အရိယဝံသပဋိပဒါ ၄-ပါး,၆၂၈,အသက်ရှည်ရခြင်း,၁၉၃<br> အရိယာ ၄-ပါး,၅၈၅,အသည်း,၃၅၆<br> အရပ်ခြောက်ပါး,၁၀၄,အဟေတုကဒိဋ္ဌိဟူသည်,၁၈၉<br> အရပ်ခြောက်ပါးကို လုံခြုံစေခြင်း,၉၅,အဟောသိကံ,၅၈၅<br> အာစရိယဂုဏောအနန္တော,၆,အာစာရအရိယာ,၅၃၁<br> <br>စာမျက်နှာ-675 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ အ ],,[ ဣ ],<br> အာစိဏ္ဏကံ,၁၉၂,ဣဒ္ဓိပါဒ် ၄-ပါး,၃၉၉<br> အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ,၅၇-၈,ဣန္ဒြေ ၅-ပါး,၄၀၁<br> အာဋာနာဋိယသုတ် ရွတ်ဖတ်ရကျိုး,၂၉၂,ဣန္ဒြိယသံဝရသီလ,၃၃၆<br> အာနာပါန အကျိုးဆက်,၅၀၉,ဣရိယာပုတ်ကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း,၄၆၄<br> အာနာပါန ကမ္မဋ္ဌာန်း,၅၀၄,ဣရိယာပုတ်လေးပါးဖြင့် တရားအားထုတ်ပုံ,၅၁၃<br> အာနာပါန ကမ္မဋ္ဌာန်း အားထုတ်နည်း,၅၀၅,ဣဿရနိမ္မာနဒိဋ္ဌိ,၁၈၉<br> အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းပွားများရခြင်း အကျိုး,၅၂၆,,<br> အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကိုဖြင့် ဘုရားဖြစ်တော်မူခြင်း,၅၂၁,[ ဥ ],<br> အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်းကို အခြေခံ၍ ဝိပဿနာကူးနိုင်ခြင်း,၅၂၉,ဥဂ္ဂသေဋ္ဌေးနှင့် အံ့ဖွယ် ၈-ပါး (၁),၅၉၀<br> အာနာပါနဿတိ,၅၂၅,ဥဂ္ဂတသေဋ္ဌေးနှင့် အံ့ဖွယ် ၈-ပါး (၂),၅၉၁<br> အာနာပါနဿတိသုတ်,၅၀၁,ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ,၁၉၀<br> အာဗာဓပလိဗောဓ,၄၃၃,ဥတ္တရာနန္ဒမာတာ,၆၀၅<br> အာယတန ၁၂ ပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း,၄၇၄,ဥပကာရမိတ်ဆွေ,၉၂<br> အာရုပ္ပ(အပ္ပမညာ)လေးပါး,၄၂၃,ဥပစ္ဆေဒကံ,၁၉၂<br> အာဝါသပလိဗောဓ,၄၂၆,ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယကံ,၁၈၉<br> အာသန္နကံ,၁၉၂,ဥပတ္ထမ္ဘကကံ,၁၉၁<br> အားတော်ဆယ်ပါး,၁၆၂,ဥပပီဠကကံ,၁၉၁<br> အားထုတ်ရန် တရားများ,၄၉၄,ဥပါဒါန်,၃၈၄<br> အူမ အူသိမ်,၃၅၈,ဥပါယကောသလ္လ ဉာဏ်ကြီးရှင်မ,၆၄၃<br> ,,ဥပါသကာ,၄၁-၄<br> [ ဣ ],,ဥပါသကာအရည်အချင်း ၅-ပါး,၄၁<br> ဣစ္ဆာသယ လိုတိုင်းရသည့် ရွှေအိုး,၃၄၀,ဥပါသကာဂုဏ် ၁၀-ပါး,၄၂<br> ဣဒ္ဓိပလိဗောဓ,၄၃၄,ဥပါသကာတို့ရှောင်ရန် ၅-ပါး,၄၁<br> ,,ဥပါသကာပျက်စီးခြင်း ၅-မျိုး,၄၁<br> ,,ဥပေါသထနတ်သမီး,၂၃၈<br> ,,ဥပ္ပလဝဏ္ဏာထေရီ,၆၃၅<br> ,,ဦးနှောက်,၃၆၃<br> ,,ဥယျောဇဉ်,၄၂၈<br> <br>စာမျက်နှာ-676 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ ဧ-ဩ ],,[ က ],<br> ဧကတ္တနည်း,၅၅၃,ကာမေသုမိစ္ဆာစာရဝိရတီ အကျိုးပြဝတ္ထု,၂၀၄<br> ဧဝံဓမ္မတာနည်း,၅၅၄,ကာယဂတာသတိသုတ်,၅၂၅<br> ဩကာသကန်တော့ချိုး,၅၃,ကာယကမ္မ,၁၈၄<br> ,,ကာယဒုစရိုက် ၃ ပါး,၄၅၊ ၁၉၇<br> [ က ],,ကာယသုစရိုက် ၃ ပါး,၁၉၉<br> ကံအကြောင်း,၁၈၁,ကာယာနုပဿနာ သတိပဋ္ဌာန်,၃၉၇၊ ၄၆၃<br> ကံအမျိုးမျိုး (ကမ္မဘေဒ),၁၈၈,ကာလဒါန ၅ မျိုး,၂၂၄<br> ကံ၏အကျိုး (ကမ္မဖလ),၁၈၆,ကာလသုံးပါး,၃၈၇<br> ကံ၏ ဆန်းကြယ်ခြင်း,၁၈၃,ကာဠဝဂ္ဂိယသေဋ္ဌေး,၅၉၈<br> ကံကိစ္စလေးမျိုး,၁၉၁,ကာတိယာနီဥပါသိကာ,၆၀၈<br> ကံကို ယုံသလား,၁၈၁,ကိသာဂေါတမီ,၆၄၂<br> ကံနှင့်လက်တွေ့ဘဝ,၁၅၅,ကုဏ္ဍလကေသာထေရီ,၆၄၁<br> ကံမတူ၍ လူချင်းခြားနား,၂၄၇,ကုလပလိဗောဓ,၄၂၈<br> ကံဟူသည် အဘယ်နည်း,၁၈၁,ကိုးကွယ်မှု၏ အဓိပ္ပါယ်,၁<br> ကဋကတ္တာကံ,၁၉၂,ကိုးကွယ်မှု သုံးပါး,၁<br> ကပ္ပိယံ ကရောဟိ,၂၄၂,ကိုးကွယ်မှား အပြစ်,၁<br> ကမ္ဘာမြေတည်ပုံ,၂၅၈,ကိုးကွယ်ရာ ရတနာသုံးပါး,၁<br> ကမ္မဋ္ဌာန်း,၄၂၀,ကိုးကွယ်မှန်အကျိုး,၃<br> ကမ္မဋ္ဌာန်းအားမထုတ်ခင် လိုအပ်ချက်များ,၄၉၄,ကိုးပါးသီလ,၅၆၊ ၇၇<br> ကမ္မဋ္ဌာန်းစတင်ပွားများပုံ,၄၄၄,ကလဟဝိဝါဒသုတ်,၃၄၅<br> ကမ္မဋ္ဌာနုပစာရတရား ၁၅-ပါး,၄၉၅,ကောင်းကင်နတ်,၂၅၈<br> ကမ္မပလိဗောဓ,၄၃၂,ကလာပရှုနည်း,၅၅၅<br> ကလျာဏမိတ်ဆွေ,၄၉၆,ကျက်သရေမင်္ဂလာဂါထာ,၁၃၇<br> ကလျာဏမိတ်ဆွေဂုဏ်ရည်,၄၉၇,ကျင်ငယ်,၃၆၃<br> ကသိုဏ်း ၁၀ ပါး,၄၂၀,ကျန်းမာရေးရရှိခြင်း,၅၂၉<br> ကသိုဏ်းဝန်းတင်ခြင်း,၄၄၄,ကျွန်ဝတ္တရား ၅-ပါး,၁၀၂<br> ကာတိယာနီဥပါသိကာ,၆၀၇,ကျော်စောသတင်း ပျံ့သင်းကြောင်းတရား,၁၀၄<br> ကာမေသုမိစ္ဆာစာရ အပြစ်ပြဝတ္ထု,၂၀၃,,<br> <br>စာမျက်နှာ-677 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ ခ-ဂ-င ],,[ စ ],<br> ခံလေးပါးဆု,၆၂၄,စတုတ္ထအဆင့်,၅၀၁၊ ၅၃၁<br> ခဏိကရုနည်း,၅၅၅,စတုတ္ထစတုက္က,၅၇၄<br> ခန္ဓသုတ်ရွတ်ရခြင်းအကျိုး,၂၇၇,စတုဓာတုဝဝတ္ထာန်,၄၂၂<br> ခန္ဓာငါးပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်း အပိုင်း,၄၇၃,စရိယသုံးပါး,၂၆၅<br> ခုဇ္ဇုတ္တရာ,၆၀၃,စရိုက်,၄၃၆<br> ခေမာထေရီ,၆၃၈,စရိုက် ၆-ပါး,၄၃၆<br> ခင်ပွန်းယုတ်အပြစ် ၆-ပါး,၈၆,စရိုက်အလိုက် နှလုံးသွေး ဖြစ်တတ်ပုံ,၄၃၈<br> ချမ်းသာခြင်း,၁၉၅,စရိုက် ၆-ပါးနှင့် သင့်လျော်သောကမ္မဋ္ဌာန်း,၄၃၈<br> ချီးမွမ်းဖွယ် အသက်ရှင်ခြင်း,၆၄၈,စားသောက်ဖွယ်များ ကပ်လှူနည်း,၁၅၁<br> ချွေး,၃၆၁,စိတ္တသူကြွယ်,၅၈၇<br> ခြင်းရာ နှစ်ဆယ်,၃၈၇,စိတ္တာနုပဿနာ သတိပဋ္ဌာန်,၃၉၇၊ ၄၇၀<br> ခွဲဝေသုံးစွဲ မိတ်ဆွေမြဲ,၉၅,စိတ္တိဒ္ဓိပါဒ်,၄၀၀<br> ဂဝ်မာလဇာတ်,၂၃၉,စိတ်ကိုဆင်ခြင်ခြင်း ၁၆-ပါး,၄၇၀<br> ဂဏန(ဂဏန်း)နည်း,၅၄၉,စိတ်ကို ပြုပြင်ခြင်းဖြင့် ဣန္ဒြေပြောင်းနိုင်သည်,၄၁၃<br> ဂဏပလိဗောဓ,၄၃၁,စိတ်ကောင်းရှိသောမိတ်ဆွေ,၉၂<br> ဂန္ထပလိဗောဓ,၄၃၄,စိတ်တည်ငြိမ်၍ ချမ်းသာခြင်း,၅၂၈<br> ဂရုကံ,၁၉၂,စိတ်ထားမှန်ကန်ခြင်း,၉<br> ဂိဟီဝိနယ(လူ့ဝိနည်း),၇၉,စိတ်နှိုးခြင်း,၄၄၅<br> ဂုဏ်တော်ပုတီးစိပ် အင်္ဂါ ၅-ပါး,၅၀၃,စိတ်ဖြင့်ရွတ်ဆိုပုံ,၃၆၇<br> ဂုဏ်တော်နှင့် မိဖုရားစောလုံ,၁၅၉,စိန္တာမဏိဂါထာစွမ်းရည်,၁၄၃<br> ဂေါတြဘူစိတ်ဟူသည်,၅၃၈,စူဠသောတာပန်,၅၃၂<br> ဂေါပကနတ်သားဝတ္ထု,၃၂၇,စေတနာ ၃-ပါး,၂၂၃<br> ငရဲ,၂၁၆,စက်ဆုပ်ဖွယ်ရာ နှလုံးသွင်းခြင်း အပိုင်း,၄၆၅<br> ငရဲပုံ,၂၁၈,စည်းစိမ်ပျက်ကြောင်း ၆-ပါး,၅၃<br> ငါးပါးသီလ,၅၅၊ ၇၅,,<br> ငြင်းခုံခိုက်ရန်ဖြစ်ခြင်း အကြောင်းရင်းများ,၃၄၅,,<br> <br>စာမျက်နှာ-678 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ စ ],,[ ည ],<br> စွန်းလွန်းဆရာတော် ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၅၆,ညစ်ညူးသောကံလေးပါး,၈၁<br> ,,ညောင်လွန့်တောရ ဝိပဿနာ ရှုနည်း,၅၈၁<br> [ ဆ ],,,<br> ဆံပင်,၃၅၁,[ တ ],<br> ဆံပင်ဖြတ်၍ ဆွမ်းကပ်သူ,၆၃၀,တံတွေး,၃၆၂<br> ဆဋ္ဌအဆင့်,၅၃၄,တဏှာ,၃၈၄<br> ဆန္ဒိဒ္ဓိပါဒ်,၃၉၉,တဏှာခွာပုံ,၅၅၆<br> ဆရာဝတ်ငါးပါး,၉၉,တတိယအဆင့်,၅၀၀၊ ၅၃၁<br> ဆီကြည်,၃၆၂,တတိယစတုက္က,၅၇၃<br> ဆီမီးလှူရကျိုး ၂ မျိုး,၆၈,“တပုဿ, ဘလ္လိက”,၅၈၅<br> ဆီမီးကပ်နှင့် ဆုတောင်း,၅၉,တပည့်နှင့်ဆရာဆက်ဆံရေး,၉၈<br> ဆုတောင်းအမျှဝေ,၆၄,တပည့်ဝတ္တရားငါးပါး,၉၈<br> ဆက်လက်အားထုတ်ခြင်း,၄၄၅,တရားအားမထုတ်မီ ကြိုတင်ပြုဖွယ်များ,၄၉၄<br> ဆင်းရဲခြင်း,၁၉၅,တရားအားထုတ်မည့်သူ၏ အင်္ဂါ ၅-ပါး,၄၉၄<br> ဆွမ်းတော်ကပ်နှင့် ဆုတောင်း,၅၇,တရားအားထုတ်မည့်သူ၏ အပရိဟာနိယတရား ၇-ပါး,၄၉၄<br> ဆွမ်းအကျိုး ၅-မျိုး,၆၆,တရားအားထုတ်ရကျိုး,၅၅၁<br> ,,တရားအားထုတ်ရန် တော(၃)တော,၄၉၇<br> [ ဇ ],,တရားအားထုတ်ရန် နည်းလမ်းများ,၄၉၄<br> ဇင်္ဂမရွှေအိုး,၃၃၉,တရားကျေးဇူး,၃၂<br> ဇဋိလသေဋ္ဌေး,၅၉၇,တရားက ပြန်စောင့်သူ,၂၃၈<br> ဇနကကံ,၁၉၁,တရားဂုဏ်တော်,၂၅-၆၊ ၇၂-၃<br> ဇရာမရဏ,၃၈၅,တိလဒေဝီနတ်သမီး,၆၀၇<br> ဇာတိ,၃၈၅,တိသရဏဂမနီယထေရ်,၃၂<br> ဇီဝကဆေးဆရာ,၅၉၃,တည်ရာအားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ,၃၆၈<br> ဇောတိကသေဋ္ဌေး,၅၉၅,တန်ခိုးအာဏာကြီးမားခြင်း,၁၉၄<br> ဇောတိရသနတ်သမီး,၂၃၈,,<br> ,,[ ဈ၊ ည ],<br> ,,ဈာန်ရခြင်း,၄၄၉<br> ,,ဈာနမဂ်ဖိုလ်ကို အန္တရာယ် ပြုသောကံကြီး ၅-ပါး,၄၉၅<br> ,,ဉာတိပလိဗောဓ,၄၃၃<br> ,,ဉာဏ်တော်ဆယ်ပါး,၁၆၄<br> ,,“ဉာဏ်ယှဉ်, မယှဉ်”,၁၂<br> <br>စာမျက်နှာ-679 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ တ၊ ထ၊ ဒ ],,[ ဒ၊ ဓ ],<br> တန်ခိုးအာဏာနည်းပါးခြင်း,၁၉၄,ဒုတိယစတုက္က,၅၇၃<br> တောင်ပုလုဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၆၇,ဒုတိယဈာန်စသည်,၅၀၂<br> ,,ဒေဝတာသန္နိပါတ,၃၂၁<br> [ ထ ],,ဓဇဂ္ဂသုတ်ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး,၂၈၃<br> ထာပနာနည်း,၁၅၁,ဓမ္မဂုဏော အနန္တော,၇<br> ထိခြင်းငါးမျိုး,၅၅၀,ဓမ္မဒိန္နာထေရီ,၆၄၈<br> ထင်မြင်လာတတ်သော နိမိတ်များ,၄၄၆,ဓမ္မရတနာ,၅<br> ထွက်သက်ဝင်သက်ကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း,၄၆၃,ဓမ္မာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်,၃၉၈၊ ၄၇၁<br> ,,ဓာတ်အားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း အပိုင်း,၄၆၆<br> [ ဒ ],,ဓာဏရပရိတ်,၁၂၉<br> ဒကာနှင့်ဆရာ ဆက်ဆံရေး,၁၀၂,,<br> ဒဿနအရိယာ,၅၈၅,[ န ],<br> ဒါနအမျိုးမျိုး,၂၂၂,နကုလပိတုသေဋ္ဌေး,၅၉၄<br> ဒါန၏ အင်္ဂါ ၄-ပါး,၂၂၂,နန္ဒာထေရီ,၆၅၃<br> ဒါနဆိုင်ရာဝတ္ထုများ,၂၃၆,နမော တေ ဂါထာ,၁၀၉<br> ဒါယကာဝတ္တရား ၅-ပါး,၁၀၃,နာညတြဂါထာ,၁၀၈<br> ဒါဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယကံ (ဒိဋ္ဌဓမ္မ),၁၈၈,နာနတ္တနည်း,၅၅၄<br> ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယကံ အင်္ဂါ ၄-ပါး,၁၉၀,နာမ်ရုပ်,၃၈၃<br> ဒိဋ္ဌိခွာပုံ,၅၅၆,နိဓိကဏ္ဍသုတ်မြန်မာပြန်,၃၃၉<br> ဒိဗ္ဗစက္ခု,၂၅၃,နိဗ္ဗိန္ဒတောရ ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၇၁<br> ဒုက္ခအခြင်းအရာ ၂၅-ပါး,၅၃၅,နိဗ္ဗာန်သွား လမ်းမကြီး,၅၆၇<br> ဒုက္ခအရိယသစ္စာ,၄၀၅၊ ၄၇၉,နိမိတ်ကို စောင့်ရှောက်ခြင်း,၄၄၆<br> ဒုက္ခနိရောဓအရိယသစ္စာ,၄၈၅,နိရောဓသစ္စာ,၄၀၇<br> ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီပဋိပဒါ အရိယသစ္စာ,၄၈၇,နီဝရဏတရား ငါးပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း,၄၇၁<br> ဒုက္ခလက္ခဏာ,၄၉၂,နတ်အစားစား,၂၄၉<br> ဒုက္ခသမုဒယအရိယသစ္စာ,၄၈၂,နတ်အစည်းအဝေး,၃၁၀<br> ဒုစရိုက် ၁၀-ပါး,၄၅,“နတ်, ဗြဟ္မာပြည်မှ မြေအမျိုးအစား”,၂၄၉<br> “ဒုစရိုက် (၁၀)ပါး, အပြား (၄၀)”,၁၉၇-၈,,<br> ဒုစရိုက်အပြစ်ပြဝတ္ထုများ,၂၀၀,,<br> ဒုတိယအဆင့်,၅၀၀၊ ၅၃၀,,<br> <br>စာမျက်နှာ-680 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ န ],,[ ပ ],<br> နတ်သက်တမ်း,၂၅၀,ပလိဗောဓကြီး ၁၀-ပါး,၄၂၅<br> နေရာယူခြင်း,၄၄၂,ပလိဗောဓငယ် ၅-ပါး,၄၃၅<br> နှလုံး,၃၅၆,ပါဏာတိပါတ အပြစ်ပြဝတ္ထု,၂၀၀<br> နှလုံးသွင်းမှု၌ ကျွမ်းကျင်ကြောင်းအစီအရင်,၃၆,ပါဏာတိပါတဝိရတီ အကျိုးပြဝတ္ထု,၂၀၁<br> နှပ်,၃၆၃,ပါတိမောက္ခသံဝရသီလ,၃၃၅<br> နှုတ်ဖြင့် ရွတ်ဆိုပုံ,၃၆၆,ပါဠိတော်နည်းအရ အားထုတ်ပုံ,၅၀၇<br> ,,ပိသုဏဝါစာအပြစ်ပြဝတ္ထု,၂၀၇<br> [ ပ ],,ပိသုဏဝါစာဝိရတီ အကျိုးပြဝတ္ထု,၂၀၇<br> ပစ္စဝေက္ခဏာ ၅-ဝီထိ,၅၃၉,ပုတီး,၁၆၇<br> ပဉ္စမအဆင့်,၅၃၂,ပုတီးစိပ်ခြင်း၏အကျိုး,၁၇၇<br> ပညာ,၃၇၅,ပုတီးစိပ်ပုံ,၁၇၆<br> ပညာ၏အကျိုး,၃၇၇,ပုတီးစိပ်စဉ် ကျင့်ဝတ် ၅-ပါး,၁၇၇<br> ပညာ၏အဓိပ္ပါယ်,၃၇၆,ပုတီးစိပ်နည်းများ,၁၇၀<br> ပညာ၏အမည်,၃၇၆,ပုတီးစိပ်ပြီး ကျင့်ဝတ် ၂-ပါး,၁၇၇<br> ပညာကြီးခြင်း,၁၉၆,ပုတီးစိပ်သူအင်္ဂါ(၃)ရပ်,၁၇၈<br> ပညာနည်းခြင်း,၁၉၆,ပုတီးစွမ်းရည် (၇)ချက်,၁၇၉<br> ပညာရှာနည်း,၃၇၆,ပုတီးမစိပ်မီကျင့်ဝတ် ၁၀-ပါး,၁၇၆<br> ပဋာစာရာထေရီ,၆၄၄,ပုဗ္ဗဏသုတ်ရွတ်ဖတ်ရကျိုး,၃၀၃<br> ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်,၃၈၀-၃၉၂,ပုဗ္ဗေကတဟေတုဒိဋ္ဌိ,၅၅၄<br> ပဋိပါဋိရှုနည်း,၅၅၅,ပုံသဏ္ဌာန်အားဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ,၃၆၇<br> ပဋိဝေဓအရိယာ,၅၈၅,ပန်းတော်ကပ်နှင့် ဆုတောင်း,၅၈<br> ပဋ္ဌာန်း,၁၁၀,ပန်းလှူရကျိုး ၃-မျိုး,၆၈<br> ပဋ္ဌာန်းရွတ်ရကျိုး,၁၁၀,ပယ်လေးတန်ဆု,၆၂၄<br> ပထမအဆင့်,၅၀၀၊ ၅၃၀,ပယ်သောကိလေသာ,၅၃၉<br> ပထမစတုက္က,၅၇၁,ပေါင်းသင်းဆက်ဆံရေး,၈၇<br> ပထဝီကသိုဏ်းဖြင့် ဈာန်ရအောင်ပြုလုပ်နည်း,၄၄၀,ပရာဘဝသုတ် မြန်မာပြန်,၉၅<br> ပရိကံပိုင်း,၄၄၀,ပျားကောင်ပမာ စီးပွားရှာ,၃၄၁<br> ပလိဗောဓ,၄၂၅,ပျက်စီးဆုတ်ယုတ်ကြောင်းများ,၃၄၂<br> ,,ပျင်းရိခြင်းအပြစ်(၆)ပါး,၅၄<br> ,,ပြည်,၃၆၀<br> <br>စာမျက်နှာ-681 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ ပ၊ ဖ ],,[ ဗ ],<br> ပွဲလမ်းသဘင်ကြည့်ခြင်း အပြစ် (၆)ပါး,၈၅,ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားဆင်းထုတော်ကို ကိုးကွယ်ခြင်းအကျိုး(၉)မျိုး,၂၂<br> ,,ဗောဓိပက္ခိယ,၃၉၆<br> [ ဖ ],,ဗောဓိပက္ခိယတရား(၃၇)ပါး,၃၉၆<br> ဖရုသဝါစာအပြစ်ပြဝတ္ထု,၂၀၈,,<br> ဖရုသဝါစာဝိရတီ အကျိုးပြဝတ္ထု,၂၀၈,[ ဗ၊ ဘ ],<br> ဖဿ,၃၈၃,ဗိုလ်ငါးပါး,၄၀၁<br> ဖားနတ်သား,၃၉,ဗောဇ္ဈင်(၇)ပါး,၄၀၁<br> “ဖြစ်, ချုပ်တရား”,၄၉၃,ဗောဇ္ဈင်(၇)ပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း,၄၇၆<br> ဖွတ်ဖမ်းပမာ တရားရှာ,၅၅၉,ဗောဇ္ဈင်(၇)ပါးဖြစ်ပေါ်ပုံ,၅၁၀<br> ,,ဗောဇ္ဈင်သုတ်ရွတ်ဖတ်ခြင်း အကျိုး,၃၀၀<br> [ ဗ ],,ဗျာပါဒအပြစ်ပြဝတ္ထု,၂၁၃<br> ဗုဒ္ဓဂုဏော အနန္တော,၆,ဗြဟ္မဝိဟာရ(ဗြဟ္မစိုရ်)၄-ပါး,၄၂၂<br> ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်,၁၅၉၊ ၁၆၉,ဗြဟ္မာအစားစား,၂၅၀<br> ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း,၅၀၂,ဗြဟ္မာသက်တမ်း,၂၅၁<br> ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း ကျင့်ကြံနည်းအင်္ဂါ(၇)ပါး,၅၀၃,ဘဂဝါဂုဏ်တော်,၁၅၉၊ ၁၆၉<br> ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်း ပွားများသူအင်္ဂါ(၅)ပါး,၅၀၂,ဘဝ,၃၈၅<br> ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ဦး၏ တစ်နေ့တာကာလ,၆၈,ဘဝနာသဘော,၂၄၁<br> ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ဦး၏ တစ်နေ့တာလုပ်ငန်း,၅၂,ဘီလူးအဆွဲခံရသောသူငယ်,၁၃<br> ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ယောက် ယုံကြည်ရမည့်အချက်များ,၂၄,ဘီလူးမက ပေးသောဂါထာ,၁၄၃<br> ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ယောက် ရှောင်ရမည့်အချက်များ,၄၅,ဘုရားအာရုံပြုနည်း,၁၅၇<br> ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်အဖြစ်ခံယူခြင်း,၉,ဘုရားကျေးဇူး,၂၄<br> ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်အဖြစ်မှ ပျက်စီးပုံ,၁၈,ဘုရားဂုဏ်တော်,၂၄-၅၊ ၇၀၊ ၁၀၆<br> ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တိုင်း ယုံကြည်ရမည့်အချက်(၆)ခု,၁၆,ဘုရားဂုဏ်တော်ပွားများရကျိုး (၁၃)မျိုး,၃၁-၂၊ ၁၇၉<br> ဗုဒ္ဓရတနာ,၅,ဘုရားဂုဏ်တော်အာရုံပြုနည်း,၁၅၇<br> ,,ဘုရားရှိခိုးပုံ,၅၄<br> ,,ဘုရားရှိခိုးခြင်းအကျိုး,၆၅<br> ,,ဘုရားရှင်အဆူဆူအားထုတ်သော အာနာပါနကမ္မဋ္ဌာန်း,၅၂၁<br> <br>စာမျက်နှာ-682 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ မ ],,[ မ ],<br> မကိုးကွယ်ရာနှင့်ကိုးကွယ်ရာ,၂,မာတာပိတုဂုဏော အနန္တော,၇<br> မဂ်စိတ်ပေါ်လာပုံ,၅၃၈,မာနခွာပုံ,၅၅၆<br> မဂ္ဂသစ္စာ,၄၀၉,မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ၄-မျိုး,၁၈-၉<br> မဂ္ဂင် ၈-ပါး,၄၀၃,မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ အပြစ်ပြဝတ္ထု,၂၁၄<br> မဂ္ဂင် ၈-ပါး ဖြစ်ပေါ်လာပုံ,၄၀၃,မိဘဝတ္တရား ၅-ပါး,၉၉<br> မဂ္ဂင် ၈-ပါးကို သိက္ခာ ၃-ပါးဖြင့် ပိုင်းခြားပုံ,၄၀၄,မိမိစရိုက်ကို ဆန်းစစ်ရန်,၄၃၆<br> မင်္ဂလာသုတ်ရွတ်ရကျိုး,၂၆၀,မိတ်ဆွေစစ်,၈၇<br> မနောကမ္မ,၁၈၄,မိတ်ဆွေစစ်ကို ချဉ်းကပ်,၉၄<br> မနောဒုစရိုက် ၃-ပါး,၄၆၊ ၁၉၈,မိတ်ဆွေတု,၈၇၊ ၈၉<br> မနောသုစရိုက် ၃-ပါး,၁၉၉,မိတ်ဆွေတုကို ရှောင်,၉၂<br> မယားဝတ္တရား ၅-ပါး,၁၀၀,မိတ်ဆွေဝတ္တရား ၅-ပါး,၁၀၁<br> မရဏာသန္နဇော,၂၁၉,မုသာ အပြစ်ပြဝတ္ထု,၂၀၅<br> မရောင်းကောင်းသော ကုန်စည်မျိုး ၅-ပါး,၄၉,မုသာဝါဒဝိရတီ အကျိုးပြဝတ္ထု,၂၀၆<br> မတင့်တယ်မလျောက်ပတ်သော နေရာကျောင်း,၄၉၈,မူလနှစ်ပါး,၃၈၈<br> မဟာကပ်,၂၅၂,မေတ္တာဖြင့် နိုးထခြင်း,၆၁<br> မဟာကပ္ပိနသစ္စာ သုံးဂါထာ,၁၄၅,မေတ္တကသေဋ္ဌေး,၅၉၆<br> မဟာကပ္ပိနမင်းကြီးရွတ်ဆိုသော ဂါထာအကျိုး,၁၄၅,မေတ္တာအကျိုး ၁၁-မျိုး,၆၆<br> မဟာစည်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၆၁,မေတ္တာပို့ခြင်း,၅၂<br> မဟာနာမသာကီဝင်မင်းသား,၅၈၉,မေတ္တာနှလုံး,၆၀၄<br> မဟာပဇာပတိဂေါတမီ,၆၃၅,မေတ္တာဘာဝနာ (၁၁)မျိုး,၆၃<br> မဟာပုရိသဝိတက်ကြီး ၇-ပါး,၆၂၇,မေတ္တာသုတ်ရွတ်ဖတ်ခြင်း အကျိုး,၂၇၄<br> မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ် မြန်မာပြန်,၄၆၂,မောရသုတ်ရွတ်ဖတ်ခြင်း အကျိုး,၂၇၉<br> မဟာသမယသုတ်,၃၁၉,မင်းကွန်းဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၅၁<br> မဟာသမယသုတ် မြန်မာပြန်,၃၀၉,မိုးကုတ်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၆၈<br> ,,မိုးညှင်းဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၅၃<br> <br>စာမျက်နှာ-683 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ မ ],,[ ရ ],<br> မျက်နှာတော်၏ ငြိမ်းအေးမှု,၂၀,ရုပ်ပွားဆင်းထု ပူဇော်ရသည့် အကျိုး,၂၂<br> မျက်ရည်,၃၆၂,,<br> မြတ်စွာဘုရားအလေး ထားသည့် အာနာပါန,၅၂၃,[ ရှ ],<br> မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အားတော်,၁၆၃,ရှင်သီဝလိဂါထာ,၁၃၈<br> မြတ်ဗုဒ္ဓချီးမွမ်းသည့် ဝိပဿနာဘာဝနာ,၄၁၅,ရှင်သီဝလိဂါထာစွမ်းရည်,၁၃၉<br> မြတ်သောဥပါသကာ ၃-မျိုး,၄၂,ရှစ်ပါးသီလ,၅၅၊ ၇၆<br> မြေမှီနတ်,၂၅၈,ရှိခိုးဦးချနည်း,၁၅၀<br> ,,,<br> [ ယ၊ ရ ],,[ ရ ],<br> ယမကရှုနည်း,၅၅၅,ရွှေအိုးမြှုပ်ရန်ဌာန,၃၄၀<br> ယုံမှားမှုကင်္ခါ ၁၆-ပါး,၅၃၁,ရွှေဥဒေါင်းတောင်ဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၈၃<br> ယုတ်ညံ့သော ဥပါသကာ ၃-မျိုး,၄၃,ရွှေထမ်းစင်ဖြင့် ဘိက္ခုနီဘောင်ဝင်သူ,၆၄၂၊ ၆၅၀<br> လာဇာဒေဝီ,၄၀,ရဲသော် မသေ,၁၉၉<br> ရတနာရွှေချိုင့်စည်းချနည်း,၂၅၄,,<br> ရတနာသုံးပါး,၂၉,[ လ ],<br> ရတနာသုံးပါးအကျိုးကျေးဇူး,၂၉,လာဘပလိဗောဓ,၄၃၀<br> ရတနာသုံးပါးအား ရှိခိုးခြင်း,၅၂,လိင်္ဂအရိယာ,၅၈၅<br> ရတနာသုံးပါးကို ယုံကြည်ခြင်း,၂၄,လောကဝိဒူဂုဏ်တော်,၁၅၈၊ ၁၆၉<br> ရတနသုတ်ရွတ်ရကျိုး,၂၆၅,လောကီသရဏဂုံ ၄-မျိုး,၁၆<br> ရတ္တညူဘိက္ခုနီမကြီး,၆၃၆,လောသကတိဿ,၃၉<br> ရတ္တညူဟူသည်,၆၁၉,လောင်းကစားခြင်းအပြစ် ၆-ပါး,၈၆<br> ရဟန်းဝတ္တရား ၆-ပါး,၁၀၃,လူနှင့်ကိုးကွယ်မှု,၉<br> ရဟန်းသံဃာနှင့် စကားပြောနည်း,၅၁,လူပျင်းဘဝ ၁၀-မျိုး,၈၈<br> ရိုးတွင်းခြင်ဆီ,၃၅၅,လူဘဝဖျက်အကျင့်စရိုက်များ,၈၇<br> ရေချမ်းကပ်နှင့် ဆုတောင်း,၅၈,လူသတ်မိန်းမ၏အသိသည် ပညာလော ?,၃၇၉<br> ရေချမ်းလှူရခြင်းအကျိုး ၁၀-မျိုး,၆၇,လင်နှင့်မယားဆက်ဆံရေး,၁၀၀<br> ရုပ်ပွားဆင်းထု ပူဇော်နည်း,၂၁,လင့်ဝတ္တရား ၅-ပါး,၁၀၀<br> ,,လင်းနို့သား ငါးရာ,၃၉<br> ,,လက်တွေ့ဣရိယာပုထ် ၄-ပါးဖြင့် တရားအားထုတ်ပုံ,၅၁၃<br> <br>စာမျက်နှာ-684 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ လ ],,[ ဝ ],<br> လက်နက်ကိုးပါးအောင် ဘုရားရှိခိုး,၅၉,ဝိသမဟေတုကဒိဋ္ဌိ,၁၈၉<br> လက်သည်းခြေသည်း,၃၅၃,ဝိသာခါကျောင်းအမကြီး,၆၀၁<br> လယ်တီဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၄၇,ဝီမံသိဒ္ဓိပါဒ်,၄၀၀<br> လုပ်ငန်းပြင်ဆင်ခြင်း,၄၄၃,ဝီရိယစွမ်းအား,၈၉<br> လှေနှစ်စင်း ယှဉ်လှော်,၅၈၄,ဝီရိယိဒ္ဓိပါဒ်,၃၉၉<br> ,,ဝေဒနာ,၃၈၃<br> [ ဝ ],,ဝေဒနာကမ္မဋ္ဌာန်း,၃၃၃<br> ဝစီကမ္မ,၁၈၄,ဝေဒနာကို ဆင်ခြင်ခြင်း ၉-ပါး,၄၆၉<br> ဝစီဒုစရိုက်,၄၆၊ ၁၉၇,ဝေဒနာနုပဿနာ သတိပဋ္ဌာန်,၃၉၇၊ ၄၆၉<br> ဝစီပရမမိတ်ဆွေတု,၉၀,ဝေဘူဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၇၈<br> ဝစီသုစရိုက်,၁၉၉,“ဝဋ်အမြဲ, ငရဲအပ”,၂၁၅<br> ဝဋသုတ်ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး,၂၈၁,ဝဋ်မြဲပုံ,၂၁၆<br> ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နဂုဏ်တော်,၁၅၈၊ ၁၆၇,ဝဋ် ၃-ပါး,၃၈၇<br> ဝိဇ္ဇာ ၃-ပါး,၆၂၉,ဝဋ်ဟူသည်,၂၁၅<br> ဝိညာဏ်,၃၈၃,ဝတ်ဆင်သင့်သော အဝတ်အစား,၄၉၉<br> ဝိနည်းလာ အာနာပါန,၅၂၄,ဝတ်ပန်းပုဆိုး,၂၃၆<br> ဝိပဿနာဉာဏ်,၅၄၁,,<br> ဝိပဿနာဉာဏ်အကျိုး,၅၄၆,[ သ ],<br> ဝိပဿနာဉာဏ်ကိစ္စ,၅၄၃,သံဃဂုဏော အနန္တော,၇<br> ဝိပဿနာဉာဏ်စဉ် (၁၀)ပါး,၅၄၁,သံဃာရတနာ,၅<br> ဝိပဿနာဉာဏ်ဘေးရန်,၅၄၄,သံဃာ့ကျေးဇူး,၃၄<br> ဝိပဿနာညစ်ညူးကြောင်း တရား (၁၀)ပါး,၅၃၃,သံဃာ့ဂုဏ်တော်,၂၆၊ ၇၄၊ ၁၀၇<br> ဝိပဿနာပွားများပုံ,၅၃၂,သံဃိကဒါန ၇-မျိုး,၂၂၄<br> ဝိပဿနာဘာဝနာ,၄၁၄၊ ၅၁၃၊ ၅၃၀,သက္ကပဥှသုတ်မြန်မာပြန်,၃၂၇<br> ဝိပဿနာဟူသည်,၅၃၀,သင်္ခါရ,၃၈၂<br> “ဝိပဿနုပတ္တိလေသ (၁၀)ပါး, အပြား (၃၀)”,၅၄၆,သံသရာ,၂၄၃<br> ဝိပဿနာတက်၍ ရှုမှတ်နည်း,၅၈၀,သံသာရေကမ်းတိုင်တရား,၅၉၄<br> ,,သင်္ဂဟတရားလေးပါး,၁၀၄<br> <br>စာမျက်နှာ-685 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ သ ],,[ သ ],<br> သင်္ဂဟတရားမဲ့က အကျိုးမရ,၁၀၅,သမာဓိ၏စွမ်းရည်,၃၇၅<br> သင်္ဂဟဝတ္ထု ၄-ပါး,၅၈၉,သမာဓိထူထောင်နည်း,၃၇၄<br> သစ္စာ ၄-ပါး,၄၀၅,“သမာဓိရှိ, မရှိ”,၄၁၄<br> သစ္စာ ၄-ပါးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း,၄၇၈,သမာနသုခဒုက္ခ မိတ်ဆွေ,၉၃<br> သညာတစ်ပါး,၄၂၂,သမာပတ်ကိုးပါး (ရှစ်ပါး),၄၅၆<br> သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး,၃၉၆၊ ၄၆၂,သမုဒယသစ္စာ,၄၀၆<br> သတိပဋ္ဌာန် ၄-ပါး ဖြစ်ပေါ်ပုံ,၅၀၉,သမ္ဖပ္ပလာပ အပြစ်ပြဝတ္ထု,၂၁၀<br> သတိပဋ္ဌာန်တရားကို ဣရိယာပုထ်ဖြင့် ရှုမှတ်ပုံ,၅၁၁,သမ္ဖပ္ပလာပဝိရတီအကျိုးပြဝတ္ထု,၂၁၁<br> သတိသမ္ပဇဉ်ဖြင့် ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း,၄၆၅,သမ္ဗုဒ္ဓေဂါထာ,၁၂၅<br> သတ္တက္ခတ္တုပရမသောတာပန်,၂၆၈,သမ္မပ္ပဓာန် ၄-ပါး,၃၉၈<br> သတ္တမအဆင့်,၅၃၈,သမ္မာဒိဋ္ဌိအမြင်မှန် ၁၀-ချက်,၂၇<br> သတ္ထာဒေဝမနုဿာနံ ဂုဏ်တော်,၁၅၉၊ ၁၆၉,သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်,၁၅၈၊ ၁၆၈<br> သဒ္ဓိန္ဒြေ,၄၀၀,သရဏဂုံ,၉၊ ၁၀<br> သဗ္ဗမင်္ဂလာဂါထာ,၁၃၈,သရဏဂုံခံယူပုံ,၁၀၊ ၅၄<br> သဘောတရားကို ဆင်ခြင်ခြင်းငါးပါး,၄၇၁,သရဏဂုံတည်ခြင်းအကျိုး,၁၁<br> သမထအမျိုးမျိုး,၄၂၀,သရဏဂုံပျက်စီးခြင်း,၁၆<br> သမထကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်းပုံ,၃၇၁၊ ၃၇၈,သလိပ်,၃၆၀<br> သမထကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်နည်း,၄၄၀,သဿတဒိဋ္ဌိ,၅၅၄<br> သမထနှင့်ဝိပဿနာ,၄၁၃,သဠာယတန,၃၈၃<br> သမထနှင့်ဝိပဿနာ ၂-ပါးသာလျှင် အားကိုးဖွယ်,၄၂၃,သာမာဝတီ,၆၀၃<br> သမထဘာဝနာ,၂၄၁,သာသနာ၏အနှစ်သုံးပါး,၅၀၀<br> သမထဟူသည်,၄၁၃,သိကြားမင်းပြဿနာမေးခြင်း,၃၃၁<br> သမာဓိ,၃၇၃,သိင်္ဂါလသုတ်ဖြစ်ပေါ်လာပုံ,၇၉<br> သမာဓိ၏အဓိပ္ပာယ်,၃၇၃,သီလ,၃၇၁<br> သမာဓိ၏အမည်,၃၇၄,သီလအမျိုးမျိုး,၂၃၀<br> ,,သီလ၏အကျိုး,၃၇၂<br> ,,သီလ၏အဓိပ္ပါယ်,၃၇၁<br> ,,သီလ၏အမည်,၃၇၁<br> ,,သီလ၏ဂုဏ်ကျေးဇူး,၃၇၁<br> ,,သီလဆောက်တည်ခြင်းအကျိုး,၆၅<br> ,,သီလဝတ္ထုများ,၂၃၉<br> <br>စာမျက်နှာ-686 <hr> အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ,အက္ခရာစဉ်,စာမျက်နှာ<br> [ သ ],,[ သ၊ ဟ ],<br> သုဂတဂုဏ်တော်,၁၅၈၊ ၁၆၈,သေရည်သေရက်သောက်ခြင်း အပြစ် ၆-ပါး,၈၄<br> သုစရိုက် ၁၀-ပါး အပြား ၄၀,၁၉၉၊ ၂၀၀,သက်ကြီးအိုမ စဏ္ဍာလီ,၃၆<br> သုဇာတာသေဋ္ဌေးကတော်,၆၀၁,သင်ယူမှု၌ ကျွမ်းကျင်ကြောင်း,၃၆၅<br> သုပ္ပဝါသာမင်းသမီး,၆၀၆,သင့်တင့်လျောက်ပတ်သော နေရာကျောင်း,၄၉၈<br> သုပ္ပိယာဥပါသိကာ,၆၀၆,သည်းခြေ,၃၅၉<br> သူဋ္ဌေးကြီးဦးကပ်စေး,၃၉,သုံးဆယ့်တစ်ဘုံတည်ပုံ,၂၄၇<br> သူရဗ္ဗဋ္ဌသေဋ္ဌေး,၅၉၃,သုံးဆယ့်တစ်ဘုံသရုပ်,၂၄၆<br> သူရင်းငှား,၂၃၇,သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ,၃၄၉<br> သူသေကောင် ကိုးမျိုးကို ဆင်ခြင်ခြင်းအပိုင်း,၄၆၇,သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ အဓိပ္ပာယ်,၃၅၁<br> သူ့ဟာကိုပင် ကိုယ့်ဟာထင်,၆၀၅,သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ မြန်မာပြန်,၃၅၁<br> သောဏဒိန္နာနတ်သမီး,၂၄၀,သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ ကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်းပုံ,၃၆၄<br> သွား,၃၅၃,သုံးဆယ့်နှစ်ကောဋ္ဌာသ ကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်းရကျိုး,၃၇၀<br> သွေး,၃၆၀,သွာက္ခာတဂုဏ် ၇-ပါး,၃၂၃<br> သခင်နှင့်ကျွန်ဆက်ဆံရေး,၁၀၁,,<br> သားသမီးနှင့်မိဘဆက်ဆံရေး,၉၆,[ ဟ ],<br> သားသမီးဝတ္တရား ၅-ပါး,၉၇,ဟံသာဝတီဆရာတော်၏ ဝိပဿနာရှုနည်း,၅၅၉<br> ,,ဟတ္ထကအာဠဝကသီတင်းသည်,၅၈၉<br> <br>စာမျက်နှာ-687 <hr> <h3>သာသနာထွန်းကားပြန့်ပွားရေးသို့</h3> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားသခင်သည် အေးသည်၊ ပူသည်၊ ပင်ပန်းသည်၊ နွမ်းနယ်သည်၊ မမာမကျန်းဖြစ်သည်မဟူ (၄၅) ဝါ ပတ်လုံး မဟာလုံ့လဝီရိယတော်မြတ်ဖြင့် သာသနာပြုတော်မူ၏။</p> <p>သာသနာပြုခြင်းကုသိုလ်ထက် မြတ်သောအမှုကားမရှိပြီ။</p> <p>သာသနာပြုခြင်းဖြင့် လူ့ပြည်နတ်ရွာ အလုံးစုံသော ချမ်းသာကိုရ၏။</p> <p>အဆုံးစွန်သောဘဝ၌ အမတရွှေပြည်နန်း နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကိုလည်းရ၏။</p> <p>ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်သူတော်စင်အပေါင်းတို့ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်ဦးရေ ပွားများတိုးတက်ရေးအတွက် ဆောင်ရွက်ကြပါကုန်လော့။</p> relwc982kdoaceoti75gih5nq5xknxz